text:
יוחנן הורקנוס דער צווייטער
יוחנן הורקנוס דער צווייטער, איז געווען קעניג איבער ארץ יהודה, און כהן גדול, פון די חשמונאים דינאסטיע. געבוירן בערך אין יאר 110 איידער די ציווילע ציילונג, און געשטארבן אין יאר 30 איידער די ציווילע ציילונג.
הורקנוס איז געווען דער עלטערער זון פון ינאי המלך און פון שלומציון המלכה. ווען ינאי איז געשטארבן, איז שלומציון געווארן קעניגן, און הורקנוס כהן גדול, זיין מאמע האט אים אריינגערעכנט, אין די אנפירערשאפט פון דעםקעניגרייך. אין יוסיפון שטייט געשריבן, אז הורקנוס איז געווען א רויגער מאנס פארשוין, אין די צייט וואס זיין ברודער יהודה אריסטובולוס דער צווייטער, איז געווען א היציקער פון נאטור אויס, שלומציון האט דעריבער זיך נישט פארלאזט אויף אריסטובולוס, און הורקנוס איז ביי איר געווען די קרוינפרינץ.
איידער זי איז געשטארבן, האט אריסטובולוס געווינען אלע קאמאנדירן, פון די פעסטונגען אין יהודה, צו זיין זייט, און זיך דערקלערט אלס נייע קעניג. שלומציון האט איינגעזעצט אריסטובולוס' ווייב און קינדער אין טורמע, אבער זי איז געשטארבן נאך איידער זי האט עספיעט צו טון עפעס.
נאך איר טויט, האט הורקנוס איבערגענומען, אבער נישט צו לאנג אנגעהאלטן. א בירגער קריג, האט אויסגעבראכן צווישן די יידן. צום ענדע, האבן די צוויי ברודער געקומען צום אפמאך, אז הורקנוס וועט זיין כהן גדול, און אריסטובולוס קעניג, און צו ברענגען די שלום צו א פאקט, האט אלכסנדר דער צווייטער זון פון אריסטובולוס, געהייראט הורקנוס' טאכטער אלכסנדרה החשמונאית.
הורקנוס האט געהאט א פריינט, מיטן נאמען אנטיפטרוס, וואס זיין טאטע איז געווען אנטיפס, גובערנאטאר פון אדום, אין די צייטן פון ינאי המלך, און די פאמיליע, האט זיך מגייר געווען אין די צייטן פון יוחנן הורקנוס דער ערשטער. דער אנטיפטרוס, האט צוגערעדט הורקנוס זאל צוריק ציען פון די אפמאך מיט אריסטובולוס, און די צוויי זענען אנטלאפן צו די קעניג פון נבטים, וועלכע האט מיט זיין ארמיי, ארויף מארשירט קיין ירושלים, און באלאגערט די הר הבית, ווי אריסטובולוס האט זיך באפעסטיקט, די גמרא דערציילט אז פאר געלט וואס די כהנים האבן אראפ געשיקט, האבן די באלאגערער צוריק געשיקט א שעפס, ביז איין טאג האבן זיי ארויף געשיקט א חזיר.
דאס אלעס האט זיך געענדיקט ווען א רוימישער גענעראל, מיטן נאמען סקווארוס, האט פארלאנגט פון די קעניג פון נבטים אפצוטרעטן. נאכן אפטרעטן, האט אריסטובולוס פלוצים אטאקירט, די ארמיי פון די נבטים, און האט אומגעברענגט אסאך פון זיי.
די צוויי ברודער האבן געברענגט זייערע טענות צו סקווארוס, און נאכן באקומען שוחד פון אריסטובולוס, האט ער געפסקנט אז אריסטובולוס איז קעניג. דער קאמאנדיר פון סקווארוס איז אנגעקומען זיין נאמען איז געווען פאמפאיוס, און ער האט רעכט געגעבן פאר הורקנוס, אריסטובולוס איז אנטלאפן קיין ירושלים, ווי ער האט זיך באפעסטיקט, און פאמפאיוס איז אים נאכעקומען, און א קריג האט זיך ווידעראמאל אנגעפאנגען, די רויישע גענעראל האט איינגענומען ירושלים, אריין אין די בית המקדש, און אין די קדשי קדשים, אבער די עבודה האט ווייטער פארגעזעצט. 12,000 יידן זענען אומגעקומען דורך די רוימישע סאלדאטן, און אריסטובולוס, איז גענומען געווארן אין געפענגעניש, קיין רוים. ריזיקע שטחים פון לאנד, זענען אוועק גענומען געווארן, פון די הערשאפט פון הורקנוס, דורך די רוימישע אימפעריע.
אין יאר 58-, איז אלכסנדר דער צווייטער, אנטלאפן פון געפענגעניש, און אנגעקומען קיין ארץ ישראל, ער האט אנגעפאנגען אן אויפשטאנד, און הורקנוס האט געמוזט אנקומען צו רוימישע הילף צוריק צו באקומען די הערשאפט, נאכן באקומען די הערשאפט, איז די לאנד צעטיילט געווארן צו געגנטער, און ער איז פארבליבן בלויז מיט די כהונה גדולה.
ווען יוליוס קייסער, איז ארויף צו די מאכט אין רוים, האט ער געשיקט אריסטובולוס איבערצונעמען די הערשאפט פון הורקנוס, רוים איז געווען פארנומען אין א קריג צווישן יוליוס, און פאמפאיוס, און פאמפאיוס' מענטשן, האבן פארסמט אריסטובולוס און ער איז געשטארבן, וויבאלד הורקנוס האט זיך גערעכנט צווישן פאמפאיוס מענטשן. אלכסנדר דער צוייטער איז אומגעברענגט געווארן אויפן באפעל פון פאמפאיוס.
שפעטער האט פאמפאיוס פארלוירן די קאמף קעגן יוליוס, און הורקנוס האט אנערקענט אין יוליוס אלס קייסער פון רוים. אנטיפטרוס איז געווארן פאקטישע הערשער איבער יהודה, און ער האט געשטעלט זיין זון הורדוס, אלס גאווערנער, איבער די גליל. נאכן האבן א געפעכט מיט אים, וויבאלד הורדוס האט געהרגט מענטשן אן א משפט, האט הורקנוס אים געגעבן מרים החשמונאית הורקנוס' אייניקל פאר א ווייב.
דעמאלט איז יוליוס געהרגט געווארן, און מתתיהו אנטיגונוס דער צווייטער, זון פון אריסטובולוס, איז אנגעקומען מיט אן ארמיי, און האט פארטריבן הורקנוס קיין בבל, נישט איידער ער האט אים אפגעשניטן די אויערן, אים צו פסול מאכן פאר די כהונה. און אנטיגונוס איז געווארן קעניג.
הורדוס האט דעמאלט אנגעפאנגען גרויס ווערן, און הורדוס האט געוויסט, אז ווילאנ הורקנוס לעבט אפילו נישט אין ארץ ישראל, וועט אים זיין שווער צו ווערן קעניג. דעריבער האט ער אים איבערצייגט צוריק צוקומען קיין ירושלים, ווי ער האט אים געגעבן גרויס כבוד, אבער האט אים געהיטן אויף טריט און שריט, ער זאל נישט קענען טון וואס ער וויל.
מרים די ווייב פון הורדוס, האט געהאט א ברודער מיטן נאמען אריסטובולוס דער דריטער, וועמען הורדוס האט געשטעלט אלס כהן גדול, אבער מורא האבנדיק פון אים, האט הורדוס דערטראנקן דעם יונג, אין א שווים באסיין, אין יריחו. דערנאך האט הורדוס געטענהט אז הורקנוס האט אים פרובירט פארסמן, האט ער אים אומגעברענגט, אויך האט ער דערנאך אומגעברענגט זיין שוויגער אלכסנדרה, און זיין ווייב מרים, די טראגעדיע האט זיך געענדיקט, ווען הורדוס האט אומגעברענגט זיינע צוויי זון וואס ער האט געהאט פון מרים אריסטובולוס און אלכסנדר.
דאס איז געווען די ענדע פון די חשמונאים דינאסטיע.


c: text/html

text:
יידישע קינדער וועלן זיך זעצן צו די שבת סעודות נאָך שלום עליכם און אתקינו סעודתא און מען וועט שמועסן. קיינע שיינע מעשות אויף במדבר זענען נישט דאָ אויסער אַז מחמת חבתם מנאם און אַז משה האָט זיך געשטעלט אינדערויסן פון געצעלט צו וויסן וויפיל אייפעלעך זענען דאָ אינעווייניק. מיר זענען אָבער בעלנים עפּעס אַרויסצושמוגלען אפילו פון אַ סדרה וויסט ווי במדבר. די קינדער וועלן אוודאי האָבן אַ דיוק און אַ וואָרט און נאָך כּל מקדש און יה רבון קומט מען שוין אָן צום קאָמפּאָט.
עס זענען דאָך דאָ נאָך אַפּאָר מינוט ווען די אשת חיל טיילט אויס דער זיפּ און שפּעטער ווען מען נוגט אויס דער גערגל. און מען מעג דאָך שמועסן אַפּאָר ווערטער אויך. אַז נישט ביים סעודה איז אויפן וועג אַהיים נאָך די קינדער האָבן געזען ווי דער טאַטע פלאַקערט אין שיל אָבער אַזוי ווי זיי רעדן צו אים איז ער קאַלט און ווייסט אויף גאָרנישט אַ תשובה. על כּל פנים די קינדער הערן און זיי פרעגן, ‘טאַטע וואָס גייט דאָ פאָר?’ עס איז אמת? וויאַזוי קען עס זיין? מה זאת?
איך קען אונזערע יידן. מיר האָבן נישט ליב דאָס דורכצושמועסן מיט די קינדער. איז לייקענט מען. ‘ע, חס ושלום. סתם, מע רעדט זיך איין.’ ווייל מען וויל נישט קאָנפיוזן די קינדער און מתוך חבתם האַקט מען זיי אין בוידעם. אַז דאָס גייט נישט ווערט מען אַ מדקדק אויף לשון הרע. מען טאָר פון דעם נישט רעדן און מען דאַרף זיך דערווייטערן פון מחלוקת בשעת ווען גאַנץ לכו נרננה האָט מען איבערגעקייט וואָס חיים יענקל האָט געענטפערט פאַר משה ברוך. אַנדערע וועלן פאַרדרייען דער שמועס און כאַפּן אַ זמירות און לאָמיר זינגן מה ידידות. אָדער מוישי, האָסט עפּעס אַ וואָרט אויפן סדרה?
בלית ברירה אַז מען מיז רעדן וועט מען זאָגן, חלילה, דער רבי איז אַן ערליכער נאָר פון די חסידים זענען דאָ פאַרדאָרבענע. אָבער אויף אַ רבי טאָר מען נישט רעדן. און מען וועט צולייגן אַ וואָרט. פאַרוואָס שטיין אייביק בית שמאי און בית הלל און נישט שמאי און הלל? ווייל דער מחלוקת איז געווען נאָר צווישן די חסידים בית שמאי און בית הלל אָבער די פירערס, שמאי און הלל אַליין, זיי האָבן זיך געלעבט ווי ברידער ווייל תלמידי חכמים מרבים שלום בעולם. און ווי ביי אונז יידן קען מען נעמען יעדער שטות און אַזוי ווי מען געפונט דערצו אַ טייטש אין אַ פּסוק הייבט עס אָן מיטאַמאָל צו באַקומען אַ דערהער און צו שטימען.
ואני הקטן, קען נישט וואַרטן אַראָפּצושלינגן דער חלה און איידער זיי פרעגן נאָך, ווי דער שאינו יודע לשאול, את פתח לו. איך וועל דערציילן פאַר די גרויסע און קליינע, ייִנגלעך און מיידלעך אַז נבלה נעשתה בישראל. יידן וואָס זען אויס ווי אונז האָבן געוואָלט הרגענען אַ גאַנצע משפּחה. און אַז די עלטערע וועלן מלמד זכות זיין אַז דער רבי האָט נישט געוווּסט וועל איך זיי אַריינהאַקן אַז צי ער האָט געוווּסט צי נישט פון דעם איז ער דער שולד. חכמים הזהרו בדבריכם און אַז ער שווייגט שוין חודשים לאַנג איז ער שולדיק. און דער גאַנצער מושג פון נישט לאָזן נאָך אַ מנין און דיקטאַטירן וויאַזוי אַ גאַנצער דאָרף דאַרף לעבן איז אַזוי אויסטערליש און אַזוי כוליגאַניש אז ער איז שולדיק פשוט פאַרדעם ווייל ער איז דערפון דער הויפּט. און ווייל נאָך מען פאַרבענט עמעצן איז עס פאַר אים סך הכּל ‘עגמת נפש’.
זיי וועלן אפשר פרעגן ווי קען אַ רבי אַזוינס טון. ער איז דאָך א רבי. וועל איך זיי זאָגן אַז אַ רבי איז פּונקט ווי זיי און אַז ער באַנעמט זיך נישט ווי אַ רבי מעג ער זיין יעדער וואָך אין דער המודיע און כּל העולם כּולו מיט נאָך אַ פאַרב בעקיטשע און ער איז פאַרדעם נישט קיין קלענערע שקץ. וועלן זיי וועלן וויסן ווער איז דער אמתע רבי. און איך וועל זיי זאָגן אַז זיי זאָלן נישט ערשט קוקן אויפן צדיק און באַשליסן אַז וואָס ער טוט איז גערעכט, נאָר זיי זאָלן וויסן וואָס איז גערעכט און אַז אַ רבי פירט זיך נישט אַזוי איז ער ווערד אַ רעטעך.
און אַז זיי וועלן זאָגן אַז אַלע רביס זענען דער זעלבע און קומט אויס אַז זיי זענען אַלע אייניק ווערד וועל איך זיי זאָגן אַז זיי זאָלן נישט זוכן גדלות אין די בלעטער פון די צייטונגן און ביים אויבן אָן נאָר אין תלמידי חכמים, איידעלע מענטשן, פּשוטע יידן וואָס אַרבעטן שווער און קומען אין שיל דאַווענען און האָבן אַ שיעור. איי די גדולים? מימות יהושע בן נון ואילך זענען זיי על פּי רוב אָדער טיפּשים אָדער פאַרברעכער און אָפט ביידע. אַז מיר האָבן איבערגעלעבט אַ ביטערער גלות איז עס טראָץ זיי און נישט צוליב זיי.
פון דאָ קען מען שוין אַריבער גיין צו רעכט און אומרעכט, גניבה און גזילה, רציחה און שפיכת דמים. ומאידך, חסד און העפטלעכקייט און אָרנטלעכקייט. און עס איז נישט אַ חילוק צי אַ חסיד צי אַ מאָדערנער, אַ פרומע צי אַ פרייע, אַ ייד צי אַ גוי, שוואַרץ צי ווייס אַלע זענען גלייך אַז זיי פירן זיך אויף ווי מענטשן. איך וועל זיי דערציילן וואָס האָט פּאַסירט ווען בוש און אַל גאָר האָבן זיך נישט געקענט פאַרגלייכן איבער פלאָרידע. מען האָט נישט געהויבן הענט, פאַרברענט הייזער אָדער מבזה געווען טויטע. מען איז געגאַנגן צום געריכט און מקבל געווען וואָס עס האָט געפּסקנט. דער וועלט איז נישט אונטער געגאַנגן כאָטש ביידע האָבן שטאַרק געוואָלט זיגן. איך וועל זיי זאָגן אַז דאָס איז נענטער צו דער תורה פון צדק צדק תרדוף מער ווי אַלע ווייסע זשופּיצעס און דיקע גאַרטלעך.
ואם תאמר פאַרוואָס ברענט עס מיר אַזוי? איז פּשוט. ווייל אונזערע חורבן איז כאָטש רוב זענען אנשים יראי אלקים האָבן מיר אָבער גענומען דער ברכה פון ושמתי זרעך כחול הים און באַגראָבן דער קאָפּ דערין. אַז מיר וועלן נישט מודה זיין אין אונזערע פּראָבלעמען און עפּעס דעריבער טון וועט זיך עס ממשיך זיין אָדער אונזערע קינדער וועלן זיך פון אונז פאַרעקלען ווי פיל טון שוין. אָבער אַז מען איז מודה און מען זאָגט פאַר די קינדער, די צדיקים זענען נישט אונזערע מוסטער און די גדולים זענען נישט אונזערע וועג ווייזער נאָר דאָס וואָס עס שטייט אין דער תורה און חז”ל מיט אַ היפּש ביסל פון דער פינפטער חלק שולחן ערוך און מענטשליכקייט דעמאָלסט איז אפשר דאָ אַ האָפענוג.
האָט מיר אַ גוטן שבת.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
World Trade Center
דער װעלטס האַנדל צענטער (ענגליש: World Trade Center) איז געווען א צװילינג טורעם צונויפגעשטעלט פון 7 געביידעס אין דער ניעדריקער טייל מאנהאטען פון ניו יארק סיטי, וואס דאס איז געווען דער הויפט ביזנעס צענטער מיט הונדערטע ריזן פינאנציעלע קאמפאניעס דערין פלאצירט.
עס איז מייסטנס געבויעט געווארן דורך דעם אמעריקאנעם ארכיטעקט מינארו יאמאסקי און אנטוויקעלט דורך די פארט אטאריטי פון ניו יארק און ניו זשערסי.
דער לענדלארד דערפון איז געווען לערי סילווערסטין.
עס האט אנטהלאטן 13.4 מיליאן סקוועיר פוס אפיס פלאץ. כמעט פיר פארצענט פון מאנהאטןס גאנצע אפיס פלאץ.
דאס איז געווען דער סימבאל און פנים פון ניו יארק סיטי פאר דער גאנצע וועלט ביז איר חורבן.
אלע ארגינעלע געביידעס פון דעם זאמלונג זענען צאמגעפלאן און חרוב געווארן אין דעם טאג סעמפטעמבער 11 2001, די מאריאט האטל וואס איז דער דריטער בילדינג פון דעם זאנלונג איז בלויז געשעדיגט געווארן און די איבעריגע, נומער פיר פינעף און זעקס, זענען אזוי שטארק געשעדיגט געווארן אז מען האט דאס געמוזט צונעמען, נאך בנינים ווי די דויטשע באנק און א קירכע זענען אויך געשעדיגט געווארן אז מען האט דאס געמוזט צונעמען.


text:
מרדכי בן דוד
מרדכי ווערדיגער אדער מרדכי בן דוד (געבוירן י' ניסן ה'תשי"א), איז א זינגער וואס רעכנט זיך אלס דער קעניג פון דער אידישער מוזיק פונעם היינטיגן דור. ער איז דער זון פונעם חזן ר' אלטער דוד יצחק ווערדיגער. ער וואוינט אין סי געיט, ברוקלין, און איז באקאנט איבעראל אין דער חסידישער וועלט פון די גרעסטע זינגערס מיט זייער א שיינעם, הארציגן קול.
ער איז געווען א גרויסער אנהענגער פונעם ריבניצער רבין רבי חיים זאנוויל אבראמאוויטש. ער האט אים מהנה געווען און אויסגעהאלטן זיין שטוב, אין די לעצטע יארן פלעגט ער אסאך זינגען פאר אים.
היינט איז ער א חסיד פונעם ברעסלאווער מנהיג, הרב מארגנשטערן פון ארץ ישראל. און אין זיינע לעצטיגע ניגונים איז שטארק קענטיק זיין ברעסלאווער הנהגה.[פֿעלט אַ מקור]
זיינע אלבאמען - דיסקאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- מרדכי בן דוד ורדיגר שר
- הנני
- משיח במהרה יבוא
- אוהבי השם
- איך האב געווארט (אידיש) (דער אלבאם איז איבערגעזונגען פון ר' יום טוב עהרליך, מיט זעלבסט אייגענעם געשמאק).
- חיים בירושלים
- וביום השבת
- וכל החיים
- ובאו האובדים
- כולנו יחד
- מעגל השנה
- הנני
- וכל מאמינים
- נשמה
- Let my People Go (ענגליש)
- סימן טוב
- אני מאמין
- זכרונות
- רק שבת אחת
- ירושלים לא למכירה (Yerushalayim Is not for sale)
- מהרה יבנה המקדש
- האלבום הכפול
- משיח
- תמיד בשמחה
- אין עוד מלבדו
- ניגוני בית אבא
- לולא תורתך
- מאמינים בני מאמינים
- קומזיץ
- עד מתי (3 לידער)
- אפשר לתקן (תשס"ו)
- דאס אידיש זאמלונג" (The Yiddish Collection)
- יידן קומט אהיים
וועבלינק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
ווידעא קליפ ווי ער בעט זיך מען זאל נישט קאפירן קיין ניגונים נאר צאלן געלט דערפאר


text:
- 2.PNG (376.58 KiB) געזעהן 2899 מאל
רבי יואל מארגענשטערן משארמאש זצ"ל - כ' תשרי תשע"ח
די אחראים: אחראי, גבאי ביהמד
-
- שר האלף
- תגובות: 1397
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג פאברואר 18, 2016 6:44 pm
-
- שר מאה
- תגובות: 137
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 10, 2017 2:06 pm
- לאקאציע: בין שבעים זאבים
מאנאלאגישע קלאג בריוו איבער פטירה פון כבוד קדושת רבי יואל מארגענשטערן משארמאש זצ"ל
אבי אבי רכב ישראל ופרשיו
שוין אריבער עטליכע טעג פון ווען איך האב געהערט די ביטערע בשורה אז דער שארמאשער רב זכר צדיק לברכה האט אונז איבערגעלאזט, אבער דאס הארץ וויל זיך נישט בארואיגן. שוין מער ווי צוויי וואכן זינט דינסטאג חול המועד סוכות אינדערפרי ווען כלל ישראל האט געכאפט א טרייסל מיט די הסתלקות, אבער מיינע געפילן זענען נאך פארקלעמט. וויאזוי גייט מען פון דא ווייטער? אונזער קליין מוח'ל פלאגט זיך צו אויפנעמען אז דאס איז עס... מער וועלן מיר נישט האבן די זכיה צו שטיין במחיצתו און זיך צוקוקן צו זיין התנהגות און עבודת הקודש. אונזער הארץ ברויך זיך ליידער צופאסן צו א מציאות אז עס וועט שוין מער נישט שפירן די ווארעמע ברכות פון דעם הייליגן רב זצ"ל. אוי געוואלד! וויאזוי שפרייזן מיר ווייטער פאראויס? וועלן מיר נאך קענען שפירן א פרייליך טעם אין א דאווענען, א שבת אדער יום טוב אן די יראת שמים'דיגע ערנסטקייט, און תענוג רוחני'דיגע שמחה ביים זיך צוהערען צו זיינע תפילות? אינמיטן עוסק זיין אין געשעפטליכע אנגעלעגנהייטן, לאזט זיך ארויס א זיפץ דערמאנענדיג זיך פון די פארלוסט. אויך ביים דרייווען מיין אויטא לאזן מיר די שווערע מחשבות שוועבן פארטראכט.
אזוי נאענט איז ער געווען צו דעם שארמאשער רב זצ"ל? טראכט איר אצינד צו זיך. עס איז שווער צו פארדייען די פטירה פון א נאענטער מענטש, ווער רעדט נאך אזא אדם גדול... אבער ניין, איך בין אינגאנצן נישט נאענט געווען צו דעם רב זצ"ל א פערזענליכע נאענטקייט. אין פאקט געדענקט איך מיר קיינמאל רעדן מיט אים איבער פערזענליכע זאכן. איז אויב אזוי וואס גייט פאר מיט אייך? וואס נעמט איר דאס צו אזא פערזענליכע שטאפל? די תשובה דערצו איז אז צו פארשטיין דאס, מוז מען זיך האבן געדרייעט במחיצתו הקדושה, און דאן וועט אייך נישט שווער זיין קיין שום פראגעס.
פארהאן פילצאליגע קוירסעס וואס לערנען אויס די מענטשן וויאזוי זיך צו פירן סוקסעספול ביים לעבן, צו קענען ארויסנעמען דאס מערסטע פון אונזערע מעגליכקייטן, אבער עס איז נישט פארהאן קיין קוירס צו אויסלערנען וויאזוי צו ווערן לעבעדיג. כדי צו באקומען א חיות מוז מען אדורכגיין די נאטורליכע מהלך און געבוירן ווערן צו א פאמיליע, און ווען דער קינד ווערט אן ערוואקסענער מענטש און זיין געשטעל איז אנטוויקעלט, קענען מיר אנהייבן אים לערנען וויאזוי ער זאל זיך אומגיין ביים לעבן אז ער זאל מצליח זיין.
עס איז דא פיל וועגן און מהלכים צו אויסלערנען א איד וויאזוי זיין הנהגה אין אידישקייט זאל אויסזעהן, פילצאליגע ספרים וועלכע זענען נתחבר געווארן דורך ראשונים ואחרונים, הבעש"ט ותלמידיו, און פיל מער, וועלכע זאגן אונז וויאזוי מיר זענען משיג אהבה ויראה, תורה ומעשים טובים, אבער אויסלערנען אן הנהגה קען מען נאר פאר א לעבעדיגע מענטש, אזא איינער וואס זיין גייסטיגע געשטעל איז אנטוויקעלט געווארן מיט די תורה'דיגע מהלך החיים, אזש דאס איז ביים אים לעבעדיג.
אט די אנטוויקלונג, די גדולה שימושה יותר מלימודה, האב איך באקומען ביים רב זצ"ל. די רוחניות'דיגע לעבן אין זיין מחיצה האט שטענדיג געזידט און געקאכט מיט אהבה צו קודשא בריך הוא ואורייתא וישראל, אויף א באלאנצירטע אופן וואס איז שווער צו טרעפן. אריינגעשפרייזט האט ער צום דאווענען מיט אזא ערנסטע געזיכט, אבער ווי נאר ער האט באמערקט א גאסט, אדער א איד וואס נויטיגט זיך אין א גוט ווארט האט ער באלד געהאט א פרייליך ווערטל. זייענדיג א גייענדיגע פירוש אויף די פסוק עוז וחדוה במקומו. די תפילות מיט אזא זיסע און הויכע שטימע, אויף זיין געשמאקע אייגענארטיגע נוסח, און זיין שפאצירן אויף די גאס מיט אזא זריזות און ענוות חן, מורמעלענדיג נאכאנאד בלעטער גמרא און פרקים משניות.
עס איז נישט געווען עפעס אינטערעסאנט אין זיין סדר היום, אדער עפעס א סארט הויכע הנהגה, וואס האט ארויסגעברענגט די ספעציעלע התפעלות, נאר דייקא די פשטות, מיט אזא אמת און תמימות האט אזוי איבערגענומען אלע וואס האבן זיך צוגעקוקט צו זיין עבודת הקודש. די דרשות התעוררות מיט אזא יראת שמים, דורכגעפלאכטן מיט אמונה פשוטה אין דברי חז"ל מיט א קריסטאל ריינקייט, אן די חשבונות רבים אשר בקשו בני האדם. ווי נעמט מען די פענע צו באשרייבן די הערליכע ימים טובים במחיצתו, זיין עולה זיין לתורה יעדע שבת אינדערפרי און די ריינע ברכות וואס ער האט אנגעווינטשן באנפין נהירין פאר אידן וואס האבן געבעטן א ברכה.
צו מיטלעבן און אויפוואקסן מיט דעם אין מיינע יוגענט יארן, איז געווען א עיבור ולידה רוחני, אריינבלאזנדיג דעם נשמת רוח חיים באפיו, צו מיטלעבן א פשוט'ע דאווענען אין די וואכן טעג, האט אריינגעבלאזן א חיות אין א דאווענען, און צו זעהן דעם רב זצ"ל זיך שאקלען אויף די גמרא צווישן מנחה און מעריב האט אריינגעגעבן א לוסטיגקייט אין לימוד התורה. און דאס צו פארלירן איז אן אבידה שאין לו תמורה. די מאמר וואס חז"ל זאגן "תלמוד חכם שמת הכל קרוביו" האט ביי מיר אצינד באקומען א לעבעדיגע באדייט בעוה"ר.
די געוואלדיגע בטחון און תקוה וואס דער רב זצ"ל האט געהאט אין ביאת המשיח איז געווען עד להפליא. ווען אימער ער האט גערעדט פון די גאולה שלימה איז דאס געווען מיט אזא אייפער און אמונה פשוטה, וואס איז זעלטן צו טרעפן. פארהאן אסאך ערליכע אידן וואס ווען זיי דערמאנען די גאולה שלימה ברענגט דאס ארויף ביי זיי טיפע קרעכצן, צוליב די אריכות הגלות וואס שלעפט זיך שוין נאענט צו צוויי טויזענט יאר, ואין אתנו יודע עד מה. עס איז ביי זיי א "תוחלת ממושכה מחלת לב". אנדערש איז אבער געווען ביים שארמאש'ער רב זצ"ל. סיי ווען ער האט דערמאנט די גאולה שלימה, ביים דאווענען , ביים אנווינטשן אדער ביים זאגן די דרשות האט ער קיין קרעכץ נישט געגעבן. נאר מיט א פרייליכקייט און האפערדיגע האפענונג. א התגלמות פון די ווערטער וואס דער בעל העקידה זאגט ווען ער טוט ערקלערן די מידת הביטחון: התקוה לדבר שהאדם מובטח בו שיבא כמו שיקוה לאור הבוקר, לא יטריד הנפש אבל ישמחנה, בהיותה משערת הטוב ההוא המבוקש והיותה בוטחת שיגיע. עס קלינגען נאך אין מיינע אויערן די זיסע און האפענונגספולע נוסח פונעם רב זצ"ל ביי די תפילת המוספין "וישמיענו ברחמיו שנית לעיני כל חי לאמר, הן גאלתי אתכם אחרית כראשית להיות לכם לאלוקים".
אונז האבן טאקע א חיוב צו קלאגן און וויינען אויף מיתת צדיקים, על האי שופרא דבלי בארעא, אבער דאס איז נישט די תכלית. וואס עס פארלאנגט זיך באמת פון אונז איז צו ארייננעמען אין אונזער נפש רוח ונשמה און איינזאפן, טופח על מנת להטפיח, וואס מיר האבן צוגעזעהן ביים אים זיין עבודת הקודש, אזוי ווי אלישא האט געזאגט פאר אליהו פאר ער איז ארויף בסערה השמים: ויהי נא פי שנים ברוחך אלי. מיר וועלן טאקע נישט קענען נאכמאכן זיינע געהויבענע עבודות אין תורה עבודה וגמילות חסדים, אבער בא חבקוק והעמידן על אחת, וצדיק באמונתו יחיה. אז מיר וועלן גלייבן אז די דרך התורה איז די איינציגע גליק וואס א מענטש האט אויף די וועלט, און דאס איז די איינציגע זאך וואס ער וועט מיט זיך מיטנעמען לעולמי עד ולנצח נצחים, וועט אונזער סדר היום ווערן איבערגעארבייט. אז מיר וועלן מעסטן אונזער עבודה מיט די מתי יגיעו מעשי למעשי אבותי, נוצנדיג די מוסטער פון דעם רב זצ"ל פאר אונזערע אויגן וועלן מיר קענען איבערגעבן פאר אונזערע קינדער א געשמאק און לעבהאפט אין די תורה הקדושה על פי הדרך המסורה לנו מאבותינו מדור דור, וזכותו הגדול יגן עלינו ובעדינו עדי ביאת משיח צדקינו באנפין נהירין במהרה בימינו אמן.
שוין אריבער עטליכע טעג פון ווען איך האב געהערט די ביטערע בשורה אז דער שארמאשער רב זכר צדיק לברכה האט אונז איבערגעלאזט, אבער דאס הארץ וויל זיך נישט בארואיגן. שוין מער ווי צוויי וואכן זינט דינסטאג חול המועד סוכות אינדערפרי ווען כלל ישראל האט געכאפט א טרייסל מיט די הסתלקות, אבער מיינע געפילן זענען נאך פארקלעמט. וויאזוי גייט מען פון דא ווייטער? אונזער קליין מוח'ל פלאגט זיך צו אויפנעמען אז דאס איז עס... מער וועלן מיר נישט האבן די זכיה צו שטיין במחיצתו און זיך צוקוקן צו זיין התנהגות און עבודת הקודש. אונזער הארץ ברויך זיך ליידער צופאסן צו א מציאות אז עס וועט שוין מער נישט שפירן די ווארעמע ברכות פון דעם הייליגן רב זצ"ל. אוי געוואלד! וויאזוי שפרייזן מיר ווייטער פאראויס? וועלן מיר נאך קענען שפירן א פרייליך טעם אין א דאווענען, א שבת אדער יום טוב אן די יראת שמים'דיגע ערנסטקייט, און תענוג רוחני'דיגע שמחה ביים זיך צוהערען צו זיינע תפילות? אינמיטן עוסק זיין אין געשעפטליכע אנגעלעגנהייטן, לאזט זיך ארויס א זיפץ דערמאנענדיג זיך פון די פארלוסט. אויך ביים דרייווען מיין אויטא לאזן מיר די שווערע מחשבות שוועבן פארטראכט.
אזוי נאענט איז ער געווען צו דעם שארמאשער רב זצ"ל? טראכט איר אצינד צו זיך. עס איז שווער צו פארדייען די פטירה פון א נאענטער מענטש, ווער רעדט נאך אזא אדם גדול... אבער ניין, איך בין אינגאנצן נישט נאענט געווען צו דעם רב זצ"ל א פערזענליכע נאענטקייט. אין פאקט געדענקט איך מיר קיינמאל רעדן מיט אים איבער פערזענליכע זאכן. איז אויב אזוי וואס גייט פאר מיט אייך? וואס נעמט איר דאס צו אזא פערזענליכע שטאפל? די תשובה דערצו איז אז צו פארשטיין דאס, מוז מען זיך האבן געדרייעט במחיצתו הקדושה, און דאן וועט אייך נישט שווער זיין קיין שום פראגעס.
פארהאן פילצאליגע קוירסעס וואס לערנען אויס די מענטשן וויאזוי זיך צו פירן סוקסעספול ביים לעבן, צו קענען ארויסנעמען דאס מערסטע פון אונזערע מעגליכקייטן, אבער עס איז נישט פארהאן קיין קוירס צו אויסלערנען וויאזוי צו ווערן לעבעדיג. כדי צו באקומען א חיות מוז מען אדורכגיין די נאטורליכע מהלך און געבוירן ווערן צו א פאמיליע, און ווען דער קינד ווערט אן ערוואקסענער מענטש און זיין געשטעל איז אנטוויקעלט, קענען מיר אנהייבן אים לערנען וויאזוי ער זאל זיך אומגיין ביים לעבן אז ער זאל מצליח זיין.
עס איז דא פיל וועגן און מהלכים צו אויסלערנען א איד וויאזוי זיין הנהגה אין אידישקייט זאל אויסזעהן, פילצאליגע ספרים וועלכע זענען נתחבר געווארן דורך ראשונים ואחרונים, הבעש"ט ותלמידיו, און פיל מער, וועלכע זאגן אונז וויאזוי מיר זענען משיג אהבה ויראה, תורה ומעשים טובים, אבער אויסלערנען אן הנהגה קען מען נאר פאר א לעבעדיגע מענטש, אזא איינער וואס זיין גייסטיגע געשטעל איז אנטוויקעלט געווארן מיט די תורה'דיגע מהלך החיים, אזש דאס איז ביים אים לעבעדיג.
אט די אנטוויקלונג, די גדולה שימושה יותר מלימודה, האב איך באקומען ביים רב זצ"ל. די רוחניות'דיגע לעבן אין זיין מחיצה האט שטענדיג געזידט און געקאכט מיט אהבה צו קודשא בריך הוא ואורייתא וישראל, אויף א באלאנצירטע אופן וואס איז שווער צו טרעפן. אריינגעשפרייזט האט ער צום דאווענען מיט אזא ערנסטע געזיכט, אבער ווי נאר ער האט באמערקט א גאסט, אדער א איד וואס נויטיגט זיך אין א גוט ווארט האט ער באלד געהאט א פרייליך ווערטל. זייענדיג א גייענדיגע פירוש אויף די פסוק עוז וחדוה במקומו. די תפילות מיט אזא זיסע און הויכע שטימע, אויף זיין געשמאקע אייגענארטיגע נוסח, און זיין שפאצירן אויף די גאס מיט אזא זריזות און ענוות חן, מורמעלענדיג נאכאנאד בלעטער גמרא און פרקים משניות.
עס איז נישט געווען עפעס אינטערעסאנט אין זיין סדר היום, אדער עפעס א סארט הויכע הנהגה, וואס האט ארויסגעברענגט די ספעציעלע התפעלות, נאר דייקא די פשטות, מיט אזא אמת און תמימות האט אזוי איבערגענומען אלע וואס האבן זיך צוגעקוקט צו זיין עבודת הקודש. די דרשות התעוררות מיט אזא יראת שמים, דורכגעפלאכטן מיט אמונה פשוטה אין דברי חז"ל מיט א קריסטאל ריינקייט, אן די חשבונות רבים אשר בקשו בני האדם. ווי נעמט מען די פענע צו באשרייבן די הערליכע ימים טובים במחיצתו, זיין עולה זיין לתורה יעדע שבת אינדערפרי און די ריינע ברכות וואס ער האט אנגעווינטשן באנפין נהירין פאר אידן וואס האבן געבעטן א ברכה.
צו מיטלעבן און אויפוואקסן מיט דעם אין מיינע יוגענט יארן, איז געווען א עיבור ולידה רוחני, אריינבלאזנדיג דעם נשמת רוח חיים באפיו, צו מיטלעבן א פשוט'ע דאווענען אין די וואכן טעג, האט אריינגעבלאזן א חיות אין א דאווענען, און צו זעהן דעם רב זצ"ל זיך שאקלען אויף די גמרא צווישן מנחה און מעריב האט אריינגעגעבן א לוסטיגקייט אין לימוד התורה. און דאס צו פארלירן איז אן אבידה שאין לו תמורה. די מאמר וואס חז"ל זאגן "תלמוד חכם שמת הכל קרוביו" האט ביי מיר אצינד באקומען א לעבעדיגע באדייט בעוה"ר.
די געוואלדיגע בטחון און תקוה וואס דער רב זצ"ל האט געהאט אין ביאת המשיח איז געווען עד להפליא. ווען אימער ער האט גערעדט פון די גאולה שלימה איז דאס געווען מיט אזא אייפער און אמונה פשוטה, וואס איז זעלטן צו טרעפן. פארהאן אסאך ערליכע אידן וואס ווען זיי דערמאנען די גאולה שלימה ברענגט דאס ארויף ביי זיי טיפע קרעכצן, צוליב די אריכות הגלות וואס שלעפט זיך שוין נאענט צו צוויי טויזענט יאר, ואין אתנו יודע עד מה. עס איז ביי זיי א "תוחלת ממושכה מחלת לב". אנדערש איז אבער געווען ביים שארמאש'ער רב זצ"ל. סיי ווען ער האט דערמאנט די גאולה שלימה, ביים דאווענען , ביים אנווינטשן אדער ביים זאגן די דרשות האט ער קיין קרעכץ נישט געגעבן. נאר מיט א פרייליכקייט און האפערדיגע האפענונג. א התגלמות פון די ווערטער וואס דער בעל העקידה זאגט ווען ער טוט ערקלערן די מידת הביטחון: התקוה לדבר שהאדם מובטח בו שיבא כמו שיקוה לאור הבוקר, לא יטריד הנפש אבל ישמחנה, בהיותה משערת הטוב ההוא המבוקש והיותה בוטחת שיגיע. עס קלינגען נאך אין מיינע אויערן די זיסע און האפענונגספולע נוסח פונעם רב זצ"ל ביי די תפילת המוספין "וישמיענו ברחמיו שנית לעיני כל חי לאמר, הן גאלתי אתכם אחרית כראשית להיות לכם לאלוקים".
אונז האבן טאקע א חיוב צו קלאגן און וויינען אויף מיתת צדיקים, על האי שופרא דבלי בארעא, אבער דאס איז נישט די תכלית. וואס עס פארלאנגט זיך באמת פון אונז איז צו ארייננעמען אין אונזער נפש רוח ונשמה און איינזאפן, טופח על מנת להטפיח, וואס מיר האבן צוגעזעהן ביים אים זיין עבודת הקודש, אזוי ווי אלישא האט געזאגט פאר אליהו פאר ער איז ארויף בסערה השמים: ויהי נא פי שנים ברוחך אלי. מיר וועלן טאקע נישט קענען נאכמאכן זיינע געהויבענע עבודות אין תורה עבודה וגמילות חסדים, אבער בא חבקוק והעמידן על אחת, וצדיק באמונתו יחיה. אז מיר וועלן גלייבן אז די דרך התורה איז די איינציגע גליק וואס א מענטש האט אויף די וועלט, און דאס איז די איינציגע זאך וואס ער וועט מיט זיך מיטנעמען לעולמי עד ולנצח נצחים, וועט אונזער סדר היום ווערן איבערגעארבייט. אז מיר וועלן מעסטן אונזער עבודה מיט די מתי יגיעו מעשי למעשי אבותי, נוצנדיג די מוסטער פון דעם רב זצ"ל פאר אונזערע אויגן וועלן מיר קענען איבערגעבן פאר אונזערע קינדער א געשמאק און לעבהאפט אין די תורה הקדושה על פי הדרך המסורה לנו מאבותינו מדור דור, וזכותו הגדול יגן עלינו ובעדינו עדי ביאת משיח צדקינו באנפין נהירין במהרה בימינו אמן.
- נישט אלעס איז אמת
- שר חמש מאות
- תגובות: 871
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג דעצמבער 15, 2013 2:45 pm
- לאקאציע: אין א וועלט פון שקר
-
- שר מאה
- תגובות: 138
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג ינואר 31, 2017 12:41 pm
-
- שר האלפיים
- תגובות: 2502
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 09, 2015 5:47 pm
- לאקאציע: אינעם אויבערשטענס הענט
געמאכט א פי די עף צו קענען ארויספרינטן
- צוגעלייגטע
-
- אבי אבי רכב ישראל ופרשיו - אייוועלט גיוואלדיג.pdf
- (32.9 KiB) דאונלאודעד 108 מאל
איך דאנק און לויב השי"ת אויף די גרויסע חסדים וואס ער טוט מיט מיר יעדע מינוט
-
- שר האלף
- תגובות: 1021
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מארטש 18, 2012 11:50 pm
- אלט מאנרא
- שר האלף
- תגובות: 1404
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג מאי 30, 2016 11:37 am
- לאקאציע: צווישן גראז און ביימער
- קלאָצקאָפּ
- שר חמש מאות
- תגובות: 829
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יולי 25, 2017 9:24 pm
-
- שר האלף
- תגובות: 1658
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יולי 26, 2016 5:36 pm
-
- שר האלף
- תגובות: 1397
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג פאברואר 18, 2016 6:44 pm
- יגעתי ומצאתי
- שר האלף
- תגובות: 1369
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג ינואר 31, 2011 5:02 pm
קאווליר האט געשריבן:willibugy האט געשריבן:מאתים האט געשריבן:גיי שוין גיי האט געשריבן:פישל האט געשריבן:כ'וועל נישט מקבל זיין דעם לשה"ר, פונקט ווי כ'בין נישט מקבל אנדערע לשון הרע'ס אויף ערליכע אידן ת"ח. עס איז איבריג צו זאגן אז מען האט נישט געזען ביי קיין איין ערליכן איד פון פריערדיגן דור אזא זאך ווי לערנען אינמיטן דאווענען. און דער פיוט לכה דודי איז אויך געווען א חלק פונעם גאנצן דאווענען, וואס מען האט אויסגענוצט מקבל שבת צו זיין מיט א שמחה און התרוממות, און נישט צו לערנען אין דעם זמן, כאילו דאס גאנצער ענין פון קבלת שבת איז עפעס א לאנגווייליגע זאך, חס מלהזכיר.
ווי שוין דערמאנט פריער האט ער געהאט א ענין צו האלטן א געוויסע חסידישער ספר ביי בואי בשלום (געדענק נישט וועלעכע. אויב איינער קען ביטע צוצייגן). ממש ביז לעצטענס מיט מסירות נפש. קען זיין דאס מיינט אונזער קאווליר
ווי שוין ערווענט אויבן ספה"ק " מאור ושמש"
אולי מחמת זיין קפידא מחבר צו זיין יום ללילה, וואס דעמאלס איז דער זמן, ומי יבוא בסוד קדושים.
המברר מקחו של צדיק כאלו מקיים עשרת הדברות
לשון המג"א (סי' א' סק"א): בשל"ה כתב סוד לחבר יום ולילה בתורה או בתפילה הן בבוקר הן בערב עכ"ל.
וכזאת הועתק בשו"ע תניא (ס"ח), ובמ"ב (סק"ב).
-
- שר מאה
- תגובות: 146
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך פאברואר 11, 2015 5:34 pm
קאווליר האט געשריבן:משה סויבל האט געשריבן:נאך אביסל, ביטע
להחיות נפש רעבים
wow wow! נאסטאלגיע....
די זעלבע פלאץ געלייגט תפילין פאר 17 יאר צוריק ביים רב זי"ע,
זיך דערמאנט פון אלטען ביהמ"ד דאס טיש דאס עמוד און די סינק אין די זייט, ווי די רב האט פארבראכט ביז 8 יאר צוריק, געדאווענט מיטן רב צענדליגע צאל בין הזמנים אלס בחור, חכל על דאבדין (בין על הרב זי"ע ובין על הביהמ"ד)
איך דערמאן מיר ביים לייגן תפילין בין איך געווען א שוואנץ און געמאכט על מצות פארן ארויפלייגן אויפן קאפ (כמנהג רבינו), האב איך געכאפאט א פסק פון רב אז ס'איז קעגען א מג"א
חותמו של הקב"ה אמת
צוריק צו “על הצדיקים ועל החסידים”
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: יישר כח און 8 געסט


text:
דאנעלד טראמפ ליענדרא ענגליש מיק מולוועיני סי.עף.פי.בי. פאליטיק פון דער יוד ריטשארד קארדרעי רעגירונג טראמפ זיגט איבער פינאנץ ביורא
וואשינגטאן – א פעדעראלער ריכטער האט נעכטן געאורטיילט לטובת פרעזידענט טראמפ, זאגנדיג אז דער פרעזידענט האט די לעגאלע מאכט צו שטעלן א צייטווייליגן דירעקטאר פאר די קאנסומער פינאנציעלע שוץ ביורא. ווי שוין באריכטעט אין די לעצטע פאר טעג, האט זיך געטאן א געפעכט איבער ווער עס האט די מאכט צו שטעלן א צייטווייליגן דירעקטאר, צי איז עס דער דירעקטאר וועלכער האט רעזיגנירט מיט עטליכע טעג צוריק און געשטעלט זיין דעפיוטי ליענדרא ענגליש, אדער פרעזידענט טראמפ וועלכער האט געשטעלט מיק מולוועיני. ענגליש האט אריינגעגעבן א קלאגע אין געריכט, מיט דער טענה אז טראמפ האט נישט די מאכט צו שטעלן מולוועיני און דעריבער איז זי, ענגליש, די צייטווייליגע דירעקטארין, אבער למעשה האט דער פעדעראלער ריכטער טימאטי קעלי נעכטן געזאגט אז דער פרעזידענט האט די לעגאלע מאכט צו שטעלן א צייטווייליגן דירעקטאר, וואס באדייט אז ענגליש מוז אפטרעטן.
ווי איז דאס געשעהן? זעה Washington, DC, USA אויף גוגל מעפס
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
פֿון מרים שמולעוויטש-האָפֿמאַן
איין גרופּע האָט שטאַרק הנאה פֿון דזשיגאַנס הומאָר; די צווייטע וויל בכלל נישט וויסן פֿון ייִדישער קולטור.Read More
פֿון יואל מאַטוועיעוו
דער פֿאַרשפּרייטסטער נאָמען אין ישׂראל איז מוחמד; ייִדן קאָנען דאָס באַלאַניסרן דורך ניצן מער טראַדיציאָנעלע ייִדישע נעמען.Read More
פֿון מרים שמולעוויטש-האָפֿמאַן
ראַספּוטין האָט זיך גענומען מישן אין צאַר ניקאָלײַס ממשלה, און פּוטין מישט זיך אַרײַן אין אונדזער דעמאָקראַטישער רעגירונג.Read More
פֿון יואל מאַטוועיעוו
רוסישע אַנטיסעמיטן האָבן געזען די ייִדן פּונקט ווי די רעכטע ישׂראלים זעען די פּאַלעסטינער: ווי אַ ווילדער, סכּנותדיקער עלעמענט.Read More
פֿון הערשל גלעזער
צוגרייטנדיק שטײַער-דעקלעראַציעס פֿאַר אָרעמע לײַט, זע איך איצט ווי אומיושרדיק אונדזער שטײַער-סיסטעם איז פֿאַר אַרבעטער אָן דאָקומענטן.Read More
פֿון שלום בערגער
די אויִגורס אין כינע און די קריסטן אין בוטאַן ווערן ניט ווייניקער געפּײַניקט ווי מיר ייִדן אַ מאָל אין מצרים.Read More
פֿון בני מער
די גרויסע מוזייען ניצן הויכע טעכנאָלאָגיע פֿאַר זייערע אויסשטעלונגען אָבער עס זענען דאָ אַנדערע מיטלען ווי מע קען צוציִען דעם ייִנגערן דור.Read More
פֿון שלום בערגער
אַן אינטערעסאַנטן ענטפֿער קען מען געפֿינען דווקא בײַ די הילכות רשות הרבים.Read More
פֿון קאַראָ וועגנער
זייער עפֿנטלעכער בריוו קעגן דעם חורבן-געזעץ איז שוין איבערגעדרוקט געוואָרן אין אַ צאָל צײַטשריפֿטן.Read More
פֿון שלום בערגער
אַז אַ פּאַציענט דאַרף זיך זען מיט מער ווי איין ספּעציאַליסט, װי קען מען דערמעגלעכן אַז זיי זאָלן זיך אַלע צונויפֿרעדן?Read More


text:
שפּיל איצט דעם שפּיל צו בויען הייזער. גאַמעס בויען שטעט
איר באַמערקן אַז דיין קינד האט די פיייקייַט צו בויען עפּעס, בויען, און איר דאַרפֿן צו אַנטוויקלען זייַן פיייקייַט צו העלפן בויען אַ היים שפּיל. אויב אַ גרויס נומער פון בלאַקס צעוואָרפן אַרום דעם צימער אין אַ רעגע פארוואנדלען אין הויך בנינים ווייַזן אים די שפּיל צו בויען אַ שטאָט. מאל אַ קינד ס פאַנאַסיז זענען ניט פּאַסיק פֿאַר בנין הייזער אויס פון בלאַקס, אָבער אַז ס אָוקיי ווייַל עס איז אַזוי ווייסט דער יקערדיק אַרקאַטעקטשער און די וועג די וועלט פּערסיווז און נעמט אַ קודם וויסן. ווען דיין קינד געץ עלטערע, עס איז נייטיק צו ווייַזן אים די שפּיל צו בויען הייזער אין דער ווירטואַל וועלט אויף אייער קאָמפּיוטער.און זינט דער גאַמעס צו בויען שטעט אַנטהאַלטן אַ פּלאַץ פון בנין מאַטעריאַלס דיין קינד וועט זיין פיל מער טשיקאַווע. ציגל דורך ציגל דער קינד וועט קענען צו בויען שטעט, פּאַטינג אים אין זיין נשמה און פאַנטאַזיע. עס איז אַמייזינג ווי צו נוצן דעם שפּיל צו בויען אַ היים קינד קענען בויען אַ בנין נאָך בנין דורך בנין אַ גאנצע שטאָט. פארשידענע טשיקאַווע גאַמעס צו בויען שטעט אַקטשאַוואַלי ווי קינדער, ווי מיט די מויז און קלאַוויאַטור אַ קינד קענען פילן דעם אַרכיטעקט! זיי קענען ניט זיין דערשראָקן צו מאַכן מיסטייקס ווייַל איר קענען פאַרריכטן עס און פאַרריכטן דעם פּראָבלעם, געמאכט בעשאַס קאַנסטראַקשאַן.


text:
דזשעראד קושנער דייען פיינסטיין טראמפ-רוסלאנד סקאנדאל טשאק גרעסלי פאליטיק פון דער יוד קאנגרעס קושנער ציטערט פון סענאט פארהער
וואשינגטאן – סענאטאר טשאק גרעסלי, דער רעפובליקאנער וועלכער שטייט אין שפיץ פון דער סענאט יורידישע קאמיטע, האט נעכטן געזאגט אז דזשעראד קושנער, פרעזידענט טראמפ'ס איידעם און ראטגעבער, האט מורא צו קומען צו דער סענאט קאמיטע פאר א פארהער אלס טייל פון דער רוסלאנד אויספארשונג, ווייל ער ציטערט אז דער טראנסקריפט פונעם פארהער וועט ארויסרינען צום פובליק. סענאטאר גרעסלי האט דערמיט אראפגעריסן זיין קאלעגע, די דעמאקראטישע סענאטארשע דייען פיינסטיין, וועלכע האט מיט עטליכע וואכן צוריק ארויסגעגעבן דעם טראנסקריפט פונעם סענאט פארהער אויף גלען סימפסאן, פירער פון דער "פיוזשען דזשי-פי-עס" פירמע, וואס האט צוזאמגעשטעלט די אנטי-טראמפ "דאסיער", אן דעם וואס פיינסטיין האט באקומען ערלויבעניש פון גרעסלי דאס ארויסצוגעבן.
ווי איז דאס געשעהן? זעה Washington, DC, USA אויף גוגל מעפס
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
אל תחטאו בילד! פארט נישט אריבער סקול באס מיט לייטס אנגעצינדן
- ליידיג גייער
- שר מאה
- תגובות: 229
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג מאי 09, 2013 4:31 pm
- קנאפער ידען
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8695
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 06, 2013 10:06 pm
- לאקאציע: וואו דער באשעפער וויל
- פארבינד זיך:
-----
איך בין גאנץ א "קנאפער ידען", אבער קנאת סופרים תרבה… איך וויל וויסן ווי מער.
מען קען מיר קאנטעקטן אין טשעט אדער אימעיל gilyoinois@gmail.com
- ליידיג גייער
- שר מאה
- תגובות: 229
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג מאי 09, 2013 4:31 pm
- קנאפער ידען
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8695
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 06, 2013 10:06 pm
- לאקאציע: וואו דער באשעפער וויל
- פארבינד זיך:
ליידיג גייער האט געשריבן:ס'איז קלאר אז מ'דארף דארף זיך נעמען אין די הענט אריין און מ'דארף לערנען דעם עולם דרייוון אבער מ'דארף אנהייבן ביי די באס דרייווערס ווייל דו קענסט נישט פארלאנגען אז דער עולם זאל ריספעקטן די סקול באסעס ווען זיי דרייוון ארום ווי ווילדע חיות, ווי דער דרייווער וואס דרייווט אנגאנצן צייט מיטן טעלעפאון אין די האנט ווייל אפשר וועט ער טרעפן איינעם וואס פעסט זיין סטאפ סיין, ער קוקט נישט וואו ער פאהרט און ער'ט מיר שיעור נישט אראפ געטשאפט א האלבע נאז
רבוש"ע וואס האט איינס מיטן צווייטן?!! קענסט נישט פארלאנגען פון דער עולם נישט צו ריסקן טייערע קינדער'ס לעבנס ווייל עפעס א סיבה?! האסט א פראבלעם מיט די באס דרייווערס וואס קען זיין א סיבה פארוואס ליידער אידן טראכטן נישט וואס זיי טוען, איך הער, אבער א סיבה אויף עס ווייטער צו טון - אפילו זאלן די באס דרייווערס זיך גארנישט פארבעסערן! - איז דאס כמובן נישט.
-----
איך בין גאנץ א "קנאפער ידען", אבער קנאת סופרים תרבה… איך וויל וויסן ווי מער.
מען קען מיר קאנטעקטן אין טשעט אדער אימעיל gilyoinois@gmail.com
- מים שלנו
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 393
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג פאברואר 23, 2014 11:21 pm
- לאקאציע: אין פאס
-
- שר האלף
- תגובות: 1099
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג פאברואר 19, 2017 4:35 pm
פעסט האט געשריבן:eller האט געשריבן:ליידיג גייער האט געשריבן:עס איז זיכער א עולה און א סכנה צו פעסן א באס מיט די לייטס אנגעצינדן אבער אז באסעס נוצן די לייטס צו פעסן טרעפיק טראכטן דרייווערס אז קען זיין יעצט גייען נישט קיין קינדער
https://www.dropbox.com/s/nrs1ainx7nkui ... 4.mp4?dl=0
דו זעהסט דען צו ער לאזט נישט אראפ קינדער אויף די אנדערע זייט ??????
9:30 צופרי לייגט מען נישט אראפ קינדער, מזעט אויך נישט קיין קינדער ווארטן דארט ארויפציגיין אויפן באס
אפילו סאיז יא ארויף קינדער האט ער אנגעהיובן פארן ווען דו לייטס האבן נאך געארבעט וואס סאיז ממש מוכח אז סאיז געטוען געווארן צי קראסן דו טרעפיק.
אבער דו הלכה איז אז מאיז נאך אלץ מחוייב צו דן זיין לכף זכות, עמיר טאקע דן זיין לכף זכות.
ועוד, צו דויערט עס דען א גאנצע מינוט אראפצולייגן א קינד צוויי?
און אז ער לייגט אראפ א קינד אויף די רעכטע זייט בייגט ער זיך שיף צו לינקס?
-
- שר האלף
- תגובות: 1099
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג פאברואר 19, 2017 4:35 pm
- קנאפער ידען
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8695
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 06, 2013 10:06 pm
- לאקאציע: וואו דער באשעפער וויל
- פארבינד זיך:
מים שלנו האט געשריבן:גערעכט על פי שכל אבער די געפיהל ווען איך בין אויפ'ן ראוד איז אז אלע קארס ארום מיר זענען מיינע שונאים און אויב דער באס דרייווער נוצט נישט ריכטיג זיינע פריווילעגיעס ברענגט עס מען זאל ברעכן די געזעצן אפילו ווען מאיז נישט גערעכט.
די העק מיט דער געזעץ! אלו הצאן מה חטאו?! ואלו האבות וויאזוי דו גייסט זיך פילן נאכן אראפקלאפן א קינד היל"ת?! אוודאי איז אדם פרא יולד און ביי דיפאלט ווילסטו יענעם לערנען א לקח, דערפאר איז דא דער אשכול צו מאכן אווערנעס ווי נאנט אזאנע זאכן זענען צו סכנות נפשות ממש.
-----
איך בין גאנץ א "קנאפער ידען", אבער קנאת סופרים תרבה… איך וויל וויסן ווי מער.
מען קען מיר קאנטעקטן אין טשעט אדער אימעיל gilyoinois@gmail.com
קנאפער ידען האט געשריבן:מים שלנו האט געשריבן:גערעכט על פי שכל אבער די געפיהל ווען איך בין אויפ'ן ראוד איז אז אלע קארס ארום מיר זענען מיינע שונאים און אויב דער באס דרייווער נוצט נישט ריכטיג זיינע פריווילעגיעס ברענגט עס מען זאל ברעכן די געזעצן אפילו ווען מאיז נישט גערעכט.
די העק מיט דער געזעץ! אלו הצאן מה חטאו?! ואלו האבות וויאזוי דו גייסט זיך פילן נאכן אראפקלאפן א קינד היל"ת?! אוודאי איז אדם פרא יולד און ביי דיפאלט ווילסטו יענעם לערנען א לקח, דערפאר איז דא דער אשכול צו מאכן אווערנעס ווי נאנט אזאנע זאכן זענען צו סכנות נפשות ממש.
קנאפער האט רעכט די נידון אין די אשכול איז נישט יושר אין צדק נישט קיין נפקא מיניה ווער עס איז גערעכט קוק פשוט ווי סכנה'דיג עס איז קיינער דא גייט נישט ווען ער איז גערעכט שיסן מיט דאן וויל מען דא ווייזן א אריבער פארן א באס איז א גאן
יעדער איז מודה אז נאכן זעהן דעי קליפס טראכט מען אנדערש ווען מען זעט א באס אין פראנט פין זיך אראפ לייגן קינדער, פונקלעך דאס וואס מען וויל דא גארנישט מער
תהי' חכם ואל תהי צדק
-
- שר האלף
- תגובות: 1099
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג פאברואר 19, 2017 4:35 pm
- קאמפיוטער עקספערט
- שר האלף
- תגובות: 1774
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג דעצמבער 18, 2016 8:42 am
ליידיג גייער האט געשריבן:אויב נעמט ער אויף קינדער אויף די רעכטע זייט וואלט ער דאך נישט זיך אריין גשטופט די נאז אויף די לינקע זייט בשעת מעשה אויב איז ער א אחריות'דיגע דרייווער, ווי אויך פאהרט ער דירעקט מיט די לייטס אנגעצונדן אז קיינער חוץ ער זאל נישט קענען פאהרן ווי א עמערדזשענסי וויהקעל...
אפשר איז די גאס געוועהן פארמאכט און ער האט געווארט אז א מאמע זאל קומען ברענגן די קינד צו די קארנער?
ס'נעמט אפאר סעקונדעס אז די סיין זאל זיך פארמאכן, אז די זעהסט אז ער פארט מיט אפענע סיין מייינט נישט אז ער האט עס דירעקט געלאזט אזוי.
איך בין פרייליך ווייל איך זינג
- הרב יואל קליין
- שר חמישים
- תגובות: 71
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 13, 2017 6:01 pm
נישט איבעראל קען מען זיך שטעלן ווי א דיינעסאור אין די ברייט, די באס דארף קענען גרינג און שנעל זיך צוריק אויסגראדן דערנאך
געוויסע פלעצער ווי די גאסן זענען שמאל, איז נישט מעגליך פארן באס צו גיין שיפער - אויב וויל ער, ווייל אז יא, וועט ער אריינזעצן מיטן טעיל אויף צווייטן זייט.
געוויסע מאל שטעלן זיך קארס אפ זייער נאנט אינטערן שיפע באס וואס מאהט דעם באס כמעט אוומעגליך זיך צוריק אויסגראדן ווייל די קאר בלאקירט אים אן וויסן, סאו די דרייווערס גייען נאר עטוואס שיעף.
איך האב באס לייסענס און געדרייווד א חדר באס יארן לאנג. כ'רעדט פון עקספיריענס.
דא אין ווילי איז דא בלי עין הרע 240+ באסעס צעווישן 9-8 און 4-3
ביטע לאזן די גאסן פריי פאר אייערע קינדער צו קענען אהיימקומען "ביזן טיר!" אמער? איך באצאל טרענספארטעישאן!! איי דו וואוינסט אויף א גאס וואס אוז ניטאמאל געניג ברייט פאר א סיענע און דער באס מוטשעט זיך מיט יעדן דריי אריין און דריי ארויס פון דארט, דאס גייט קיינעם נישט אן.
אלזא, ווער עס וויל אויספּראַקן באס דרייווער'ס, ביטע אויפמאכן א צווייטע אשכול! דער אשכול איז געווידמעד צו ברענגען אווערנעס!
יעדער מיט קאר לייסענס ווייסט - דארף וויסן, אז אפילו און א צוויי לעין ראוד, אויב איז דא פלעשינג לייטס, דארף מען געזעצליך זיך אפשטעלן. אפילו אן אמבולאנס, פייערלעשער, פאליס קאר. נישט קיין אינטערשיד. דו ווערסט נערוועז פון די באסעס? זיי מוחל נעם די 11'ווער באס. דאס איז עס.
נאכאמאל, זיך שטעלן שיעף איז אנטקעגן די געזעץ און עס קומט דערפאר א הארבע שטראף.
לית מן דפליג אז מיט לייטס ווען איינער פּעסט, איז רציחה ממש.
פארוועם דער אשכול מאכט נעוועז, זאל זיך ביטע פארנעמען מער נישט צו פעסן.
- maybeeynot
- שר האלף
- תגובות: 1362
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יולי 10, 2012 2:34 pm
- לאקאציע: אויף דיין סקרין
- צו געזונט
- שר האלפיים
- תגובות: 2008
- זיך איינגעשריבען אום: מוצ"ש נובעמבער 21, 2009 6:24 pm
- לאקאציע: חשש גילוי
אמער יענער איז א אוממענטש? איך וועל אים ווייזען, איך גיי הארגענען קינדער וואס קומען/גייען פון/צו די סקול באס...
קאנגראטולאציע ר' יואל צו דיינע סקול באס לייסענס (איך געדענק נאך ווען פארענדיג מיט מיר אויפן מאנרא באס האסטו מיך פונקטליך אויסגעפרעגט די CDL בוך...)
- Kosher Travel
- שר חמש מאות
- תגובות: 895
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך מארטש 30, 2016 7:40 pm
- לאקאציע: Yehupesville
- פארבינד זיך:
http://www.KosherTravelInfo.com
~~~~~~~~~~~~~
ביטע אנטשולדיגען, אונזער מאנסי, ניו יארק אידישע דירעקטארי שלאפט איצט. אפשר וועט ער זיך אויפוועקען אסאך בעסער ווי פריער. אפשר נישט.
- הרב יואל קליין
- שר חמישים
- תגובות: 71
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 13, 2017 6:01 pm
צו געזונט האט געשריבן:מען מישט דא רציחה מיט אוממענטשהייט.
אמער יענער איז א אוממענטש? איך וועל אים ווייזען, איך גיי הארגענען קינדער וואס קומען/גייען פון/צו די סקול באס...
קאנגראטולאציע ר' יואל צו דיינע סקול באס לייסענס (איך געדענק נאך ווען פארענדיג מיט מיר אויפן מאנרא באס האסטו מיך פונקטליך אויסגעפרעגט די CDL בוך...)
געדארפט זיין זייער א לאנגע צייט צוריק! זיי מוחל קום אין אישי ריפרעשן מיינע מעמאריס...
ביידעוועי, א מאנראו באס/קאוטש באס ווילעך נאך אמאל פריוון צו דרייוון. ווי גרויס און מאונסטעריש דאס קוקט אויס, איז עס נאך אלץ גרינגער צו דרייוון ווי אין ווילי אויף טעפי/סקילמען/ווואלעבאוט, וכדומה.
צוריק צום נושא
- צו געזונט
- שר האלפיים
- תגובות: 2008
- זיך איינגעשריבען אום: מוצ"ש נובעמבער 21, 2009 6:24 pm
- לאקאציע: חשש גילוי
רה''ק דקהל פורים האט געשריבן:איך האב נעכטן געזען א היימישער סקול באס דרייווער אפשטעלן דעם באס פונקט אינמיטן די אינטערסעקשאן ביי סאוט 4 און מארסי, ארויסלויפן און אריינווארפן א קאנווערט אין פאסטקעסטל.
בין איך געשטאנען אינטער א באס פרייטאג מיט פלעשינג לייטס זע איך ווי ער דעליווערט אפאר באקסעס אין א שיל, פרעג איך אים וואס דאס מיינט, פארוואס לעשט ער נישט אויס די פלעשינג לייטס, זאגט ער מיר בהאי לישנא "ווער האט דיך געפרעגט" אין, ער האט געלאזט אין דע מיען טיים אפאר קינדער אללינס אויף די באס.....
- קנאפער ידען
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8695
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 06, 2013 10:06 pm
- לאקאציע: וואו דער באשעפער וויל
- פארבינד זיך:
יוראפ האט געשריבן:אבער מ'טאר נישט קאמפלעינען אויף די באס דרייווערס
מעג מען דען נישט?! מען מעג אוודאי אויב האלט מען עס איז וויכטיג. אבער מה לאוממענטשליכקייט לחשש רציחה?!!! מאכטס אן אשכול און רעדסט ארום דערוועגן און מאכטס אווערנעס. ביסייד די פוינט אז עס איז דא א ריזיגע חילוק צווישן האקן אויף מענטשן ווי נישט מענטשליך זיי זענען און ברענגען אווערנעס פאר אנדערע מענטשן וואס זאלן נישט טון עפעס וואס עס איז נישט גוט, און דער חילוק דערקענט זיך אינעם טאן.
-----
איך בין גאנץ א "קנאפער ידען", אבער קנאת סופרים תרבה… איך וויל וויסן ווי מער.
מען קען מיר קאנטעקטן אין טשעט אדער אימעיל gilyoinois@gmail.com
- יוראפ
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 15992
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג אוקטובער 18, 2011 12:16 pm
- לאקאציע: על אדמת נכר
- פליגל
- שר שלשת אלפים
- תגובות: 3799
- זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג סעפטעמבער 04, 2009 1:27 pm
- לאקאציע: ביים פענסטער
וואס מיינען זיי די גרויסע געלע טאטעס, זיי קענען עפעס טאהן וואס זיי ווילן? נאו וועי! זאלן זיי וויסן איינמאל פאר אלעמאל!
אין א סייד נאוט: קנאפער האט דא געזאגט עטליכע מאל: עס'ז נישט קיין אשכול צו אידענטיפיצירן פארלעצערס.. לכאן ולכאן.. עס'ז נאר אן אווערנעס צי צייגן פון אנדערע אויגן ווי שרעקליך ס'יז ווען מ'פעעסט א סקול באס, דעציט. קענסט זיין גערעכט און באשולדיגן די באס דרייווערס וואס דערליווערן בעקעלעך פאר שוהלן אדער לייגן אריין פאסט אין פאסט קעסטלעך... "אבער פאר נישט אריבער די פלעשינג סקול באס".
און אויב חלילה געשעט עפעס קענסטו ענטפערן אין קאורט אז דרייווער פלוני האט דעליווערט אמאל באקסעס צו זיין שוהל אדער געלייגט אין פאסט אפיס, אדער זיך אריינגעכאפט אויף בעדפארד עוו?!
און לו יהא דו קענסט עס ניצן אין קאורט? איז'ס גענוג ווערד צו האבן גילטי קאנשענס אז מ'האט שיעור אומגעברענגט א קליין קינד?
יא, ס'דא דרייווערס וואס ברויכן אדער א תיקון אדער א פלייט קיין אוזבאקיסטאן, אבער פעסס נישט קיין רויטע לייטס.
-
- שר האלף
- תגובות: 1099
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג פאברואר 19, 2017 4:35 pm
צוריק צו “אידישע און וועלטליכע נייעס”
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: איסר האטלקי, דממה דקה, טראכט א מינוט און 29 געסט


text:
ענדליך לאזט זיך שוין דער שאץ מאץ הערן...
רבותי איך שפיר אז איך מוז צום ערשטן מאכן א שטיקל התנצלות פארן נישט שרייבן קיין "טאטע ארטיקלען" אין די לעצטע תקופה, פשוט ווייל איך בין געוועהן זייער פארנומען לעצטנס מיט די ארבעט, אבער איצט איז אביסל רואיגער קען איך מיר א קער געבן צו די באשרייבונגען,
מן הדין וואלט איך קודם געדארפט שרייבן אין די סעריע פון "א טאטע ביי א שמחה" די רייע פון א שלום זכר - וואכט נאכט - ברית, ווייל נאך די פאריגע קידוש ארטיקל וואס איז געוועהן מטעם בת תחילה איז יושר אז גלייך דערנאך קומט דער זכר – ברית – וואכט נאכט ארטיקל, אבער אזויווי דער זכר ארטיקל איז עפ"י חשבון זייער א גרויסער, צוליב די פילע פרטים וואס א זכר – וואכט - נאכט – ברית אנטהלאט אין זיך וועל איך מיר ענדערשט זיך נעמען קודם צום אפשערן, און אי"ה עוד חזון מיט די צייט זיך צוריק קערן צום זכר – ברית ארטיקל,
ובזה החלי בע"ה:
א אפשערן איז א שטארק עמאציאנעלע צייט פאר א טאטע און פאר א מאמע, מ'זעהט בחוש א קינד וואס איז אפי' נאר איין טאג פאר די דריי יאר ווי קלוג דאס קינד זאל נישט זיין און ווי שטארק די טאטע מאמע זאלן אים ליב האבן, דאך א טאג נאכן אפשערן באקומט דאס קינד סאך מער רעספעקט אין די אויגן פון די עלטערן, די מציאות ווייזט אז יעצט נאך די 3 יאר קוקן זיי אן דאס קינד א מענטש, א קינד אן קיין פיאות איז א בעבי, און מיט פיאות איז ער א מענטש צום טיש, מ'כאפט זיך אליין נישט די גאנצע שפראך צום קינד ווערט געטוישט א טאג נאכן אפשערן, איך האב עס אליין געזעהן ביי מיינע אייגענע 4 אפגעשוירענע יוגלעך קע"ה און אויך ביי אנדערע קרובים וידידים אז דאס קינד באקומט א רעספעקט אין די אויגן פון די ארומיגע נאכן באקומען פיאות, פאר די פיאות האלט אים יעדער פאר א קליינע בעבי און איצט שוין נישט, מ'זאגט אים שוין נישט קום שיין מאך א זיצי.... ער איז שוין גרויס.
כדי צו גיין אין א געהעריגע סדר מוז מען קודם מאכן א שטיקל סדר, עס זענען דא צוויי זאכן אין די אפשערן חגיגה,
א) איז דא א זמן פון פירן א קינד אין חדר און לערנען מיט אים די א' ב', וואס אזוי ווערט געפסקנט אין רמ"א (יו"ד סי' רמ"ה) אז ווען א קינד ווערט דריי יאר פירט מען אים אין חדר אריין צו לערנען די אותיות התורה, וואס פארשטייט זיך אליין אז דאס פירן אין חדר ווערט באגלייט מיט די אלע מנהגים שונים מיט שמירת הילד פון יעדע דבר טמא, און ווי אויך אז א קינד וואס ווערט דריי יאר איז מען מחנך מיט מצות און מ'טוט אים אן א קאפל מיט ציצית,
ב) איז דא א צווייטע טייל פון די חגיגה, דאס איז די אפשערן די האר און מאכן פיאות פארן קינד, דאס האט באמת נישט קיין שיייכות דוקא מיטן ווערן דריי יאר, ווי מ'זעהט טאקע אז מאנכע פירן זיך צו שערן דייקא ל"ג בעומר אפי' דאס קינד איז נאך צווי און אהאלב יאר, און הערשט שפעטער ווען דאס קינד איז שוין דריי יאר פירט מען אים אין חדר מיט די אלע מנהגים און מ'לערנט מיט אים א' ב', ווייל די קפידה איז אז מ'זאל נישט לערנען מיט א קינד א' ב' פאר ער ווערט דריי יאר עפ"י קבלה געבויט אויפן מדר' (פ' קדושים) שלש שנים יהי' לכם ערלים, אז פאר די דריי יאר איז א בחי' פון ערלה און הערשט נאכדעם איז פרי קודש דאס קינד ווערט מוקדש צו לערנען תורה, מ'קען אפי' שערן שפעטער ווי די דריי יאר אויך ווי למשל ספירה בין המצרים וואס דאן טוט מען אן א קאפל צו די דריי יאר און פיאות מאכט מען הערשט ווען דער זמן איז מוכשר,
למעשה האט מען אבער ביי אסאך חסידים יא צוזאמען געשטעלט די צוויי זאכן דאס אפשערן מיטן פירן דאס קינד אין חדר צוזאמען אין איין טאג, די חסידישע טעם איז ווייל ס'זאגט זיך אנדערשט א' ב' מיט פרישע פיאות, ווי דער בעלזא רב מהר"י זי"ע האט געזאגט אמאל פאר א אויפגעקלערטע איד וואס האט זיך געגרויסט אז זיינע קינדער קענען לערנען גוט כאטש זיי זענען געוועהן מאדערן אנע פיאות, "א חוצפה צו לערנען גמ' תוס' אן פיאות"..., א' ב' זאגט זיך שענער מיט פרישע פיאות, אין עטרת ישועה שטייט דעם רמז אז מ'זאל אפשערן דוקא ווען מ'ווערט דריי יאר נישט פריער און נישט שפעטער, ווייל מ'זעהט אז די תורה שרייבט דאס ווארט "והתגלח" מיט א גרויסע ג', דאס איז א רמז אז ביי די דריי יאר שערט מען זיך אפ,
(דער בעל בית'שע טעם איז ווייל ס'איז פראקטישער צוזאמען צו שטעלן דאס חדר פירן מיט די אפשערן אין איין טאג, ס'שפארט צייט און געלט דער טאטע מוז נישט פעלן צוויי טאג פון די ארבעט, ווי אויך די פעמעלי געדערינג וואס ווערט געפראוועט לכבוד דעם אפשערן איז באקוועמער ווען ס'איז אין איין טאג, איך רעד שוין נישט אז די פיקטשער ווי דער זיסע אפשערן יונגל לעקט די האניג איז אסאך שענער ווען ס'איז יעצט מיט די פריש געווארענע נייע פיאות....)
אויב אזוי לאמיר טאקע אנהייבן מיטן סדר היום פון אזא צוזאמען שטעל א אפשערן מיטן חדר פירן, סדר היום? אפשר גאר סדר הלילה, ס'איז דאך דא אזא נייע מנהג אמעריקא אז מ'רופט צוזאמען די משפחה מיטגלידער א נאכט פארן אפשערן כדי אלע פעטער'ס וואס ארבעטן שווער זאלן אויך נעמען א טייל אין די שמחה, מ'מאכט א פארטי פון כל מיני מטעמים כדי להראות את כל העמים והשרים את רוב גדלו ואת כבוד עושרו און ביי די ביינאכט פארברענג שערט מען אויך אפ דאס קינד און מ'טיילט די פענסי פעקלעך פאר די קאזנס (די מער פלעינע פעקלעך דאס טיילט מען אין חדר פאר די קלאס...), א מורה הוראה האט מיר געזאגט אז עטליכע האבן אים שוין געפרעגט צו מ'מעג טאקע שערן ביינאכט ווייל אפשר איז דא א חשש מטעם האריה"ק נישט צו שערן ביינאכט, ווען דער מורה הוראה האט געפרעגט צו וואס מוז מען שערן דווקא ביינאכט איז געקומען די אנטווארט וואס הייסט פארוואס ער מאכט דאך א צערעמאניע מיט א ברייטן סאפער פאר די משפחה און דערפאר וויל ער שערן ביינאכט, איז מיין פראגע אפשר זאל איך ווידמען אפאר שורות פאר דעם סדר הלילה אויך?, זאל איך רעדן? נע ס'גוט אזוי, ס'איז גענוג אז איך האב עס דערמאנט מיט א ביטול... (ביסט א מבין אויף דעם שאץ?...)
די לאנג ערווארטענע טאג וואס מ'גייט שוין אפשערן און מאכן פיאות פאר דעם זיסן קינד קומט שוין אן, מ'האלט שוין נאך עטליכע וואכן וואס טאג איין טאג אויס חזר'ט שוין יעדער מיטן קינד, מושי ווען גייסטו האבן פיאות? מאנטאג נאך שבועות! זאגט דאס קינד מיט זיין זיסן קעלכל, אמת מושי גייט האבן פיאות און טיילן פעקעלעך?...., יא! אוודאי!, וויפיל מאל מ'חזרט עס איבער מיטן קינד זעהט מען אלץ ווי יעדעס מאל שיינט אים אויף די אויגן אז ענדליך גייט ער שוין זיין דער מיטל פונקט פון די עטענשאן ווען "ער" גייט באקומען פיאות, און "ער" גייט טיילן פעקלעך, פארשטייט זיך אז א נאכט בעפאר דארף מען גיין שלאפן צייטליך, כדי מארגן זאל ער נישט זיין איבערמיד,
דער טאג איז דא, דער טאטע שטייט אויף פרי, כי קדוש היום לאדונינו, א ענין אזויווי שבועות פארטאג'ס איז א עת רצון פאר קבלת התורה, וויבאלד היינט גייט דאס קינד אריין לתורה שטייט מען אויף אביסל פריער (כ"כ ברוקח וביעב"ץ), ווי אויך ס'זאל זיין אביסל צייט צו זאגן אפאר אידישע דיבורים, אפאר קאפיטלעך תהלים און געבן צדקה, א תפלה מיט א שבח והודאה צוזאמען, אנגעהויבן ביי ברכת התורה, ונהי' אנחנו וצאצאינו כלנו יודעי שמך ולומדי תורתך לשמה, ביי אהבה רבה צו בעטן והאר עינינו בתורתיך, און צום סוף דאווענען אפאר קאפיטלעך תהלים פשוט א שבח והודאה אז דו האסט א געזונט לעכטיג קינד וועלכער מ'גייט באלד אפשערן און מאכן פיאות, ביסט דאך שולדיג פארן באשעפער א הכרת הטוב, ס'איז דאך א מתנת חינם, נישט יעדער האט צו דעם די זכי',
ס'איז געוועהן אידן וואס האבן אפי' געפאסט אין אזא טאג באגלייט מיט א תפלה אז דאס קינד זאל שטייגן בתורה וביר"ש (כ"כ ביסוד יוסף פרק כ"ט ובקב הישר פרק ע"ב), שטייט אין ספרים אז אויב מ'פאסט נישט זאל מען כאטש זיך אויסלייזן מיט געלט און פארטיילן דאס געלט פאר עניים בני תורה, די עיקר איז צו האלטן קאפ אז ס'איז א גרויסער טאג, ווי די ראשונים כמלאכים שרייבן אז ס'איז ממש ווי מ'איז מקרב א קרבן ווייל מ'ברענגט אריין דאס קינד תחת כנפי השכינה,
שמירה אויפן קינד גייט שוין אן פון צופרי ביים אויפשטיין, דאס מיינט אז מ'דארף אכט געבן אז דאס קינד זאל נישט לויפן צום פענסטער קוקן אויף די גאס, און זאל נישט קוקן אויף קיין פרעמדע ווייבער און אפי' היימישע משפחה מיטגלידער שאינם טהורים לו, (וואס די הלכה איז ביי א אייגענע מאמע בימי..... דארף א שאלת חכם).
מ'קומט אהיים נאך שחרית מאכט מען גרייט דאס קינד אליין צום אפשערן, (ר' ישראל דוד הארפענעס שרייבט אין זיין ספר אז מ'האט געפרעגט מרן מהריט"ב מסאטמאר זי"ע וועגן שערן ביינאכט האט ער גענפערט אז אים האט מען געשוירן בייטאג און ס'איז נישט כדאי משנה צו זיין), קודם איז דא א קפידה אז א קינד וואס לערנט א' ב' זאל זיין גענצליך זויבער פון יעדע שמוץ ממילא איז דא א חיוב אים אפצובאדן פאר ער גייט אין חדר, דערפאר איז ראטזאם אז דאס באדן זאל זיין נאכן אפשערן די האר ווייל נאכן אפשערן פליט האר פון אלע זייטן איז דא א מקום ווי צו קענען ניצן א וואנע אפצווואשן דאס קינד,
ווען מ'גרייט צו דאס קינד צום אפשערן איז כדאי אפצוטיילן די צוויי זייטן וואס מ'וויל ס'זאל זיין פיאות און צוזאמען נעמען מיט א קליפ אדער מיט א גומי בענדל כדי אז ווען מ'שערט אפ די לאנגע האר זאל מען זעהן וועלעכס ס'איז האר און וועלכעכס ס'איז פיאות, מ'זעצט דאס קינד אויפן בענקל (ס'איז גוט אז מ'קען אויסשטעלן דאס קינד זאל זיצן אין די הייעך למשל אויף פיר סטול'ס איינס אינעם צווייטן אזוי קומט אויס אז דאס קינד זיצט הויעך מוז מען זיך נישט אזוי בייגן אים צו שערן) מ'איז מכבד צום ערשט די חשוב'ע אידן מיט א שער, מ'הייבט אן פארנט ביים מקום התפילין און אזוי גייט מען ווייטער און ווייטער ביז מ'זעהט שוין די פיאות געמאכט,
אה ממש א נייע צורה, קוק אן ווי שיין און ווי לעכטיג, מ'זעהט בחוש ווי דאס ערשטע טאג ממש די שכינה רוהט אויף די צורה פון א פריש אפגעשוירענע קינד, מ'וואשט אפ דאס קינד מ'מאכט אים שיין די פיאות, און יעצט קען מען טרינקען לחיים און וואונטשן מזל טוב, באגלייט מיט א הארציגע ברכה אז דאס קינד זאל אויסוואקסן א אלטער איד א ת"ח ויר"ש,
מ'נעמט אפיר דעם טלית און מ'פאקט איין דאס קינד און ויסעו, מ'נעמט מיט אביסל לחיים מיט מזונות, מיט דעם האניג קיכל וואס איז אויף געשריבן דעם לאנגן פסוק און "מ'פירט דאס קינד אין חדר אריין" דער טאטע הייבט אויף דאס קינד מיטן טלית... איי די טאטישע געפילן ווערן צונומען... געלויבט השי"ת מ'פירט שוין דאס קינד אין חדר אריין... ווי גליקליך איז א טאטע אין אזא מאמענט, און ווי גליקליך איז א מאמע אין אזא מאמענט, די געפילן שטורעמען אין הארץ גייענדיג אויפן וועג צום חדר אריין, לאז די געפילן ארבעטן... טרייב נישט אוועק דיינע געפילישע מחשבות ס'איז געזונט פארן גוף און פארן נפש צו ווערן מרוגש אין אזא זמן...
ווער קומט מיט?, ווער נישט, די ברודער'ס פונעם אפשערן יונגל זיכער, ווער נאך? קליינע שוועסטער'ס אפשר אויך, זאלן זיי זעהן דעם חדר וויאזוי מ'פרייט זיך אז א יונגל לערנט שוין א' ב', זאלן זיי זעהן וויאזוי ער לעקט האניג און מיטהאלטן די גאנצע שמחה, אבער סתם אנצוברענגען א גאנצע משפחה מיט מומעס און קאזנס איז סתם נישט קיין עסק, בכלל אפי' באבעס פונעם קינד איז קלאר נישט אויסגעהאלטן צו קומען בעת....... און וועלכע מאמע / שוויגער וועט דען הויעך דערציילן אירע חשבונות ווען מ'לאנדנט איר צו קומען צו אן אפשערן קומט מען אזוי אין יעדן מצב ווייל מ'האט דאך זיי איינגעלאדנט צו קומען, מ'דארף זעהן צו מאכן די איינליידענונג מיט שכל, ווען דער טאטע דער אבי הבן לאדנט זיין שווער און זיין טאטן צום אפשערן פון זייער אייניקל זאל מען נישט בפי' רופן די ווייבער נאר אריין ווארפן א ספק בלשון אז איך ווייס נישט פונקטליך וויאזוי די מנהג איז אבער אמאל אמאל קומען פרויען אויך אבער בעיקר איז די אפשערן געמאכט פאר די מענער, דער טאטע און דער שווער וועלן גוט כאפן דעם מעסעדש און אויב ס'איז שלא בזמן זאלן די וויבער זיך קענען ארויס דרייען און נישט אנקומען,
אה די וויכטיגסטע זאך איינצופאקן האמיר פארגעסן, א דידשטעל קעמערע צו כאפן בילדער און קליפס פון די גאנצע מאורע, איך פיל זיך נאריש אויב איך רייס אראפ אזא היינט געווארענע נארמאלע זאך ווי פיקטשער'ס, איך וויל אבער יא רעדן פון פיקטשער'ס אבער פון א צווייטן פערספעקטיוו און ציטירן א שטיקל וואס איך האב געזעהן באשריבן וואס א באוויסטע שרייבער האט געשריבן אין א"י גלייך נאך פסח שנת תשס"ט נאך די גרויסע מעמד "קידוש החמה" ווי אידן האבן מיט התרגשות געזאגט די ברכה אויף די זון, וואס הכל מודים דאס איז א זמן און מצב וואס קומט פאר בלויז איינמאל אין 28 יאר ס'איז ביי יעדן געוועהן א מרוגש'דיגע מעמד, שרייבט דער שרייבער זיינע געפילן ווען ער איז אדורך געגאגען די גאסן אין בני ברק יענעם ערב פסח צופרי ווי ער האט געזעהן אין אלע ווינקלען אידן מיט אזא הרגש זאגן די מזמורים און קאפיטלען, אבער אויך האט ער געזעהן צו יעדע געזעמל מענטשן ווי עס שטייען אין די זייט פאטאגראפירער און מאכן בילדער און פלעשן מיט די קעמערעס אפצוכאפן דעם מעמד, שטעלט ער זיך אפ און טראכט וואס טוט זיך יעצט אינעם הארץ פון דעם פאטאגראפירער?, זייער פשוט, ער שטייט לעבן די מרוגש'דיגע אידן און ציט זיך ארויס פון די הרגש און זאגט, נע איך בין נישט יעצט פון די מרוגש'דיגע אידן איך בין גאר אינדרויסן און איך כאפ זיי אפ אויף מיין קעמערע...
איר כאפט וואס דא טוט זיך? דאס שטיין און מאכן א בילד ביי א מעמד מורגש איז ווי איינער וואס ציט זיך ארויס פון דער הרגש און פונעם מציאות הזמן און מאכט א בילד, (איך האב אלץ די זעלבע הרגשה ווען איינער כאפט א בילד בשעת א לוי', ס'איז ממש אזוי, יעדער ארום איז דא מיטן קאפ אראפ מ'קלאגט אויף מתו מוטל לפניו, ווידער דער פאטאגראפירער ער ציט זיך ארויס פון די ארויסגעלאזטע קעפ און פון די טרויער און ער שטייט דא און ער מאכט א בילד....)
לענינינו, בשלמא ווען סתם איינער פון די ברודער'ס אדער זייטיגע משפחה מיטגלידער מאכט א בילד החרשתי, אבער אז די אייגענע מאמע פון דאס קינד זאל שטיין און מאכן בילדער יעדע צוויי סקונדעס?, איז קלאר אז זי ציט זיך ארויס פון דער הרגש'דיגע מינוטין כדי צו מאכן א בילד, איך פארשטיי נישט, ס'איז דיין קינד וואס דו האסט דיך געפלאגט מיט אים, דו האסט אים אליינס געבוירן, דו האסט אים געהאלטן אויף די האנט די לעצטע דריי יאר, האסט אים געלערנט גיין, געלערנט רעדן, איינגעשריבן אין חדר, און יעצט ביי זיין אפשערן דער מרוגש'דיגע זמן וואס איז איינמאל אין זיין לעבן, אנשטאט זיך איינצוהערן ווי שיין ער זאגט א' ב', און צוקוקן ווי דאס בחנ'טע יונגל לעקט די האניג און קישט די ציצית און מיטשפירן די חשקות התורה והמצות, לייגט מען אוועק אלע הייליגע הרגישים אין די זייט און מ'האקט בילדער, איר פארשטייט מיין נקודה?, איך האק נישט אויף קיין פיקשטער'ס, מיך באדערט די אום אינטערעסע פון די מאמע'ס, (שוין שאץ האט שוין געטראפן וואס אראפ צו רייסן....)
דאס קינד ווערט ארויף געזעצט אויפן רבינ'ס שויס (מקורו איז אין פסוק כאשר ישא האומן את היונק ואנכי תרגלתי לאפרים קחם על זרועותיו), דער רבי נעמט אפיר דעם א – ב צעטל און הייבט אן, יענקלע זאג שיין, אלף, ווען דאס קינד איז פאלגזאם מה טוב ומה נעים, ווען נישט האט שוין דער מלמד זיינע טריקס פון מאכן זאגן דאס קינד, ביטע זיי געדולדיג ער איז סך הכל א דריי יעריג יונגל דאס גאנצע עטענשאן ארום אים די זיידעס מיט די באבע'ס מאכט אים שווער צו זאגן, לאז אים זיך בארואיגן אפאר מינוט און צום סוף וועט ער זאגן, אפי' ווען נישט קען מען זיך פארלאזן אויף שומע כעונה, און שפעטער אינדערהיים וועט דער טאטע מיט אים זאגן, מ'וועט לייגן א קליינע קענדי ביים עק פאפיר און זאגן אז ווען מ'קומט אן דארט צום סוף פון אלע א – ב מעג מען עס אויפעסן....
דאס קינד זאגט שיין אלף בית גימל דלת, הי, אזוי ביזן סוף און צוריק צו וועגס, תיו, שין, ריש, קיף, צדיק, דערנאך איז דא די פסוקים וואס מ'זאגט תורה צוה, שמע ישראל, המלאך הגואל, און די ערשטע פסוק ויקרא, און דערנאך לייגט מען ארויף די האניג אויף די אותיות א' מ' ת' און מ'געט דאס קינד צו לעקן צו ווייזן אז די תורה איז זיס, יעצט קומט פאר די לאנג ערווארטע האניג לעקעריי..., ס'איז דא מנהגים צו ברענגען א האניג קיכל מיט דעם לאנגן פסוק אין ישעי' (נ' ד') ארויף געשריבן דערויף און דאס קינד זאל דאס אפליינען און טועם זיין פון דעם, פון ראשונים שטייט גרויסע ענינים אויף דעם, ס'מאכט פתחית הלב ודבש וחלב תחת לשונך, (די ספרים שרייבן אז ביי דעם מוז מען געבן פארן קינד צו עסן אפי' בע"כ און נגד רצונו פונעם קינד, עי' בס' טל אורות על ל"ט מלאכות דף ע"א, אין מגדל עוז להיעב"ץ ווי ער האט אן ארוכות וועגן אפשערן איז ער זיך מתרעם פארוואס מענטשן לאזן נאך פון די הייליגע מנהגים, און שרייבט אז איינער וואס האלט איין די אלע מנהגים וועט זעהן הצלחה אין די קינדער)
ווען מ'ענדיגט איז א מנהג מ'טרינקט לחיים כדי מקיים צו זיין וואס שטייט אין ספרים אז מ'מאכט א שמחה אין דעם טאג, ווי אויך שטייט פון יעב"ץ אז די משתה גדול וואס אברהם אבינו האט געמאכט ביום הגמל את בנו איז געוועהן ווען יצחק אבינו איז געווארן דריי יאר אלט, ענדליך צו דעם שטייט אין רבינו בחיי אויפן פלאץ (פ' וירא), (אויב מ'מעג צולייגן א רמז קען מען אפשר מרמז זיין ויעש אברהם משתה גדול ביום הגמ"ל את בנו, ה' איז א רמז אויף בן חמש למקרא, ג' איז א רמז אויף די דריי יאר, און מ"ל איז א רמז אויף די מילה), די אלע ארומיגע וואונטשן הארציגע ברכות אז דאס קינד זאל אויסוואקסן לתורה וליר"ש, און מ'זיכט זיך צו נעמען א ברכה פון א ערליכע איד ס'איז דאך אויך זיין יום הלדת און ס'שטייט בשם המגיד מזלאטשוב זי"ע אז אין א יום הולדת בעט מען פון א צדיק א ברכה אויף ארוכות ימים,
דערנאך פירט מען זיך אז דאס קינד טיילט ממתקים פאר די קינדער פון קלאס, עס איז כדאי צו וויסן אז בעצן די מנהג פון טיילן פעקלעך האט נישט אזא מקור ווי די אנדערע מנהגים, כאטש מענטשן מיינען אז דאס טיילן די פעקלעך איז ביהרוג ואל יעבור..., ווען מ'גרייט זיך ארויס צו גיין נהוג העולם צו געבן א טיפ פארן מלמד.... מ'פאקט אים צוריק איין אין טלית ווייל צומאל דרייען זיך די גוים אין האל צווישן די חדרים, און מ'גייט אהיים, די מנהגי שמירה גייט אן אגאנצן טאג, ס'זענען דא וואס זענען מקיל נאכן זאגן די א – ב אז ס'איז שוין נישט אזוי הארב ווי פריער,
עס איז ראטזאם צו שאפן גענוג אקאפאציע פארן קינד כדי אים צו האלטן גענוג ביזי ביז ביינאכט כדי ער זאל נישט לויפן צום פענסטער ווי מ'קען זעהן גוים, און מ'דארף האלטן א וואכזאם אויג פון די קרובים און קאזנס מיידלעך אדער נשים וואס קומען אין שטוב ער זאל נישט קוקן, ס'זענען דא אידן וואס זענען זיך נוהג צו טראגן די קינדער אין מקוה אריין, איך געדענק נאך עד היום ווי מיין טאטע האט מיך גע'טובל'ט ווען איך בין געווארן דריי יאר אלט...., איך זיך נאך א מקור דערויף אדרבה אז איינער טרעפט זאל ער דאס אנצייכענען און מזכה זיין דעם רבים, (אפשר מטעם קבלת התורה איז געוועהן כבסו שמלותם א ענין פון טהרה).
דער עיקר איז מ'זאל זוכה זיין צו זעהן נחת פון די קינדער און זיין אזוי גליקליך מיטן קינד ביי די בר מצוה ווי גליקלעך מ'איז מיט אים איצט ביים אפשערן, און שטייגן בתורה וביר"ש מיט געזונט און נחת, עד ביאת הגואל, וישישו בשמחה מ'זאל מאכן אידישע שמחות מתוך שמחה מיט גרינגע געמיטער און שווערע טעשער....


text:
נייַ
גאַמעס האַירסטילעס
מענטש ס אויסזען, עס איז ניט בלויז טאָכיק דאַטן, אָבער אין די פּנים פון ינטערפיראַנס פון אַרויס.עס זענען די מאַזלדיק אָנעס, וואס זענען שטענדיק קליידער קוק גוט, און אַ שלעכט שערן קענען ניט צעשטערן די גאנץ בילד.אבער אַזאַ מענטשן זענען איין, און די אנדערע מוזן אַרבעטן טיירלאַסלי איז צו ריכטיק פיגורע פלאָז אָדער פֿעיִקייטן, אַדוואַנטאַגעס און ונטערשטרייַכן קאָלירן, פאָרעם, לאַנג קליידער אָדער האָר.דאס קונסט ריקווייערז בקיעס, וויסן און סקילז.ליידער, ניט אַלע האָר סטייליסץ און דיזיינערז זענען ביכולת צו זען די פֿעיִקייטן פון יעדער מענטש און צו צולייגן יחיד צוגאַנג, און זייער אייגן זעאונג איז ינאַדאַקוואַט און טוט נישט ברענגען positive רעזולטאַטן.קורס זיך פון שווער און דעריבער מאָדערן נייַקייַט באמערקט צו לחיים און געקויפט אָן כעזאַטיישאַן.ווי אַ רעזולטאַט, מיר זען אין די גאסן נאַקעט טאָפּעקאַ פליישיק טאַמיז, מאָגער דזשינס זענען נישט גאַנץ שלאַנק לעגס און האָר סטיילז אַז טאָן ניט גלייַכן דעם טיפּ פון מענטש.און עס איז נייטיק צו מאַכן די לענג פון די האָר אַ ביסל קירצער, און אַ קורץ האַלדז וועט דערשייַנען מער, קליין טשיקבאָונז ווידער און ווייַט פון קליינטשיק נאָז האַלטן גלערינג.געפֿינען אַ פריזירער וואס קענען יבערמאַכן איר, עס איז זייער שווער, אָבער אויב דאָס אַרבעט, עס איז נייטיק פֿאַר אים צו האַלטן אויף, ניט לורד דורך נידעריקער פּרייסיז אָדער נאָענט די טעריטאָריאַל אָרט פון אנדערע הארן.פֿאַר דעם צוועק, ספּעציעל מגילה, אַלאַוינג זיי צו צופֿעליקער דיין בילד, און דעמאָלט צולייגן עס צו פאַרשידענע טייפּס פון האַירסטילעס.זיי קענען ענדערן ניט בלויז די פאָרעם און לענג, אָבער אויך האָר קאָלירן.אזוי, אַמאָל קלאר זען ווי איר קוק אין אַ נייַ גייז.די דאַטאַבאַסע פון די מגילה זענען קעסיידער אַדינג נייַ וועריאַנץ פון האַירסטילעס, אַזוי די ברירה איז קעסיידער יקספּאַנדינג.אין דערצו, פֿאַר יונג פאַשיאָניסטאַס באשאפן גאַמעס האַירסטילעס, ווו די ברירה פון די נייַ בילד איז פארוואנדלען אין אַן אַפֿילו מער יקסייטינג דערפאַרונג.זיי קענען עקספּערימענט און צו זוכן, צולייגן און באַזייַטיקן נעפּאָנראַווילאַס רעזולטאַט.גאַמעס פֿאַר גערלז האָר - עס ס אַ גרויס סימיאַלייטער, דעוועלאָפּעד אַ געשמאַק און הנאה וויסן טריקס פון דעם מאָדערן קאָקוועטטע.ווירטואַל שיינקייט סאַלאָן איז יקוויפּט מיט אַלע די כּללים פון אַ פאַקטיש פריזירער און אָפפערס פאַרשידן מכשירים צו העלפן איר בייַטן קיין מאָדעל.אויף די שעלוועס איר וועט געפֿינען שאַמפּוז, לאָושאַנז, האָר מאַסקס, דזשעלז, פּאַינץ, פאָומז און פּאַינץ.אויך: האָר דרייערז, קערלינג ייערנז און סמודינג האָר, פּינס, באַררעטטעס, באָווס, קאָומז און שער.מיט אַזאַ אַ גאַנג, יעדער פון איר וועט פילן ווי איינער פון די גרעסטע כערדרעסערז: ווידאַל סאַססאָאָן, סערגעי זווערעוו, סטאָרט פיליפּס, דאָלאָרעס קאָנדראַשאָוואַ.א ביסל מי און איר קאַנגקער אָלימפּוס שניט און דזשאָינס די רייען פון רום סטיליסט, פינישינג ווייַטער צו זיי דער אָרט פון כּבֿוד.אבער אויב איר טאָן ניט אַספּייר צו רום, אָנליין ופּדאָ וועט נאָך זייַן פֿאַר איר טשיקאַווע און נוצלעך פֿאַר די דערפאַרונג.מיט זיי, איר וועט מאַכן אַ ראָמאַנטיש, פּאַזראָניש, שטרענג געשעפט נוסח.קענען עקספּערימענט מיט קורץ און לאַנג האָר.יוגנט געגנט רייַך אין פּראַפּאָוזאַלז מיט די כערסטייל גאָטהיק, עמאָ אָדער פּונק נוסח.דזשאַמייקאַן בריידז און דרעאַדלאָקקס זענען נאָך פאָלקס און איר זאָל נישט אָפּזאָגן זיי.האַירסטילעס שפּילן אַ שפּיל מיט פאַנטאַסטיש אותיות איז ניט ווייניקער טשיקאַווע, און איר קענען שאַפֿן אַ באַקאַנט און באַליבט דאַלז, פעריז, פּרינסעסיז און מערמיידז נייַ בילד און קוק אין עס פון אַ אַנדערש פּערספּעקטיוו.אבער רובֿ ימפּאָרטאַנטלי - איר קענען צולייגן דעם וויסן אין פיר, אַ איז אַ קלאָר ווי דער טאָג נוץ פון די שפּילערייַ.


text:
ליסטע פון פרעמיער מיניסטארן פון קאנאדע
8) ראבערט לעירד בארדן. 911' – 917'. א קאנסערוואטיוו יונאניסט. ער האט געהאט דאס ווייניגסטע ערציאונג פון אלע פרעמיער מיניסטארן אבער איז באצייכנט געווארן אלס קאנאדע'ס קלוגסטער און מערסט געלערנטער פרעמיער מיניסטער. זיין בילד ליגט אויפ'ן 100 דאלאר ביל.
9) ארטור מעגען. ער איז נאר געווען פרעמיער מיניסטער פאר דריי מאנאטן אין 926'. ער איז געווען א מיטגלידער אין ביידע פארטייען.
10) וויליאם ליאן מעקענזי קינג. דער לענגסטער אין אמט, אלעס צוזאמען איבער 21 יאר. ער איז 3 מאל געווען פרעמיער מיניסטער. 21' – 26', 26' - 30', 35' – 48'. ער איז געווען פרעמיער מיניסטער ביי די צווייטע וועלט קריג און איז אנגעבליך געווען א שונא ישראל. ער האט זיך געטראפן מיט היטלער אין 37' און האט אים באצייכנט אלס א גוטער מענטש. ער האט אפגעזאגט און צוריקגעשיקט א שיף מיט טויזנעטער אידישע אימיגראנטן ענדע קריג. זיין בילד איז אויפ'ן 50 דאלאר ביל.
11) ריטשארד בעדפארד בינעעט. 30' –35'. א קאנסערוואטיוו. ער איז געווען א מיטגלידער אין די בריטישע הויז אוו לארדס.
12) לואיס סטעפאן סעינט לורענט. 48' - 57'. א ליבעראלער פון קוויבעק.
13) דזשאן דזשארדזש דיפענבעיקער. 57' – 63'. א קאנסערוואטיווער. ער איז געווען א צווייטע וועלט קריג וועטעראן.
14) לעסטער באוועלס פערסאן. 63' – 68'. א ליבעראלער. האט געוואונען די נאבעלע שלום פרייז פאר די לעזונג צום סועז קאנאל קריזיס.
15) פיער עליאט טראדאו. 68' – 79'. א ליבעראלער פון מאנטרעאל, קוויבעק. ער איז געווען באוואטסט מיט זיינע גוטע אינקניפונגן מיט די פאראייניגטע שטאטן.
16) טשארלס דזשאסעף (דזשאו) קלארק. 79' – 80'. א קאנסערוואטיוו. דער יונגסטער פרעמיער מיניסטער פון קאנאדע וועלכער איז איינגעשוואוירן געווארן ביי די 39 יאר.
17) דזשאן נעפיער טורנער. א ליבעראלער. ער איז נאר געווען פרעמיער מיניסטער פאר עפעס מער ווי 2 מאנאטן אין 84'.
18) מארטין ברייען מאלראני. 84' – 93'. א קאנסערוואטיוו פון קוויבעק.
19) קים קעמפבעל. א קאנסערוואטיוו. זי איז געווען די ערשטע פרוי פרעמיער מיניסטער פון קאנאדע און אויך די ערשטע נאטיווע. זי איז געווען אין אמט 6 מאנאטן אין 93'.
20) דזשאן דזשאסעף דזשעקווא קרעטיען. 93' - 03'. קרעטיען איז א ליבעראלער פון קוויבעק. קרעטיען האט סערווירט 34 יאר זינט ער איז ערשט ערוועלט געווארן אין 63'.
21) פאול מארטין. 03' - 06'. מארטין האט איבערגענומען קרעטיען נאך זיין רעטייערמענט און געוואונען נאך א מאנדאט.
22) סטיוון הארפער. 15' - 06'. הארפער איז א קאנסערוואטיוו און איז דער גרינדער פון די פארטיי וועלכע איז עטליכע יאר פריער פארמירט געווארן פון צוויי אנדערע פארטייען.
23) דזשאסטין טרודא
טייל פרעמיער מיניסטארן פון קאנאדע זענען ווידער ערוועלט געווארן נאכדעם וואס זיי זענען ארויס פון אפיס. אט איז די ריכטיגע סדר:
מעקדאנעלד. מעקענזי. מעקדאנעלד. אבאט. טאמפסאן. באוועל. טופער. לוריער. בארדן. בארדן (אין זיין צווייטע טערמין האט ער געוואונען אין א נייע פארטיי, די יונאניסטן). מעגען. קינג. מעגען. קינג. בינעעט. קינג. סעינט לורענט. דיפענבעיקער. פערסאן. פיער טראדאו. קלארק. פיער טראדאו. טורנער. מאלראני. קעמפבעל. קרעטיען .מארטין. הארפער. דזשאסטין טרודא.


text:
געווענטליך אז מ'הערט פון א "טראקינג-קאמפאני" משל'ט מען זיך אויס א LTL פירמע – וואס פירן קלענערע און צומאל גרעסערע שיפמענטס און באקסעס פון איין ארט צום צווייטן - אבער א "עמעזאן-ביזנעס" שווימט נישט באלד ארויף אויף די מחשבה.
פארוואס? ווייל עמעזאן ווערט דאך אויפגעפיקט/דעליווערט דורך UPS/FEDEX - ווער דארף א טראקינג-קאמפאני?
אבער דא אויף איי-וועלט פארלאזט זיך נישט בלויז וואס דער מח זאגט בהשקפה ראשונה, מ'גרובט טיפער... און – ווי דער כלל לויטעט - אז מ'קריכט און מ'גריבלט ווערט מען אלעמאל געוואויר חידושים!
לאמיר אייך פרעזענטירן אונזער פרישער חידוש: AF TRUCKING!
*
גראדע איז AF TRUCKING אויך אCompany LTL, וואס פירט קלענערע און גרעסערע שיפמענטס פון איין ארט צום צווייטן פאר ביזנעסער פון אלע סייזעס, אבער אין די לעצטע עטליכע יאר האט זי זיך ארויסגעשטעלט צו זיין א אויסטערלישע ישועה פאר "עמעזאן ביזנעסער", און האט שוין געברענגט א הון תועפות פאר פילצאליגע היימישע ביזנעסלייט.
אט איז וויאזוי:
(פאר די וואס קענען נישט דעם עמעזאן-סיסטעם קען עס פשוט זיין אינטערעסאנט, און פאר די וואס קענען יא דעם סיסטעם איז עס אוודאי אקטועל!)
עמעזאן פארמאגט ספעציעלע FBA צענטערן (Fulfillment by Amazon) - וואו עמעזאן-סעללערס שיקן אהין זייערע פראדוקטן – דארט ווערן אלע סארטירט און דעליווערט פאר די קליענטן.
וויאזוי קומען די פראדוקטן אן צום FBA צענטער?
- * רוב עמעזאן-סעללערס סקעדזשול'ען א פיק-אפ פון UPS/FEDEX, מ'מעלדט זיי: איך האב עטליכע Pallets, קומט עס אויפפיקן.
* UPS/FEDEX קומען געווענטליך אויפפיקן ביז 1-2 טעג, און טראגן עס אין זייער טערמינאל.
* ביז ס'קומט אן אין זייער טערמינאל, און פון דארט צו עמעזאן, געדויערט נאכאמאל בערך 3 טעג.
דאס איז א פראצעדור פון בערך 5 טעג – אויב מ'איז מזל'דיג געדויערט עס אביסל שנעלער.
*
מיט עטליכע יאר צוריק איז AF TRUCKING אריינגעקומען אין בילד מיט א אָפפער צו עמעזאן-סעללערס:
עפנט אן אקאונט ביי AF TRUCKING / סקעדזשולט א דעליווערי ביז 1:00 נאכמיטאג / און עס וועט דעליווערט ווערן גלייך צום FBA צענטער!
וויפיל טעג האסטו זיך איינגעשפארט דורכדעם? 5 טעג!
א חידוש פון א גמרא-קאפ!...
זינט דאן – שוין 3 יאר נאכאנאנד - האבן פילצאליגע עמעזאן-סעללערס זיך באנוצט מיט דעם היימישן-מעטאד וואס AF TRUCKING האט צוגעשטעלט; די עמעזאן-סעללערס האבן פארדינט א מורא'דיגן צוטרוי ביי זייערע קליענטן; זיך איינגעשפארט עגמת נפש; און געמאכט געלט!...
*
גאר אסאך עמעזאן-ביזנעסער האבן פארדינט דערפון ביז היינט, ווייל מ'קען מאכן געלט אויפ'ן פראדוקט נאך בו ביום! אינעם זעלבן טאג וואס עס איז נאך געלעגן ביי אים אין געשעפט, קען ער עס שוין האבן פארקויפט פאר'ן קליענט.
והשנית, צומאל איז שווער פאראויסצורעכענען ווען מ'דארף ארויסשיקן דעם שיפמענט, און מ'באמערקט אז ס'וועט נעמען נעמען צופיל צייט ביז יענער וועט עס באקומען. הייבט מען שנעל אויף א טעלעפאן מ'רופט 845-492-8782 ביז 1:00, און דער Pallet ווערט דעליווערט בעתו ובזמנו: יענעם טאג!
גרעסערע פירמעס, קליענטן פון AF Trucking – וועלכע פלעגן אויסרעכענען זייערע שיפמענטס גענוג פרי – פלעגן נישט שפירן אזא קריטישע וויכטיגקייט זיך צו באנוצן מיט דעם סערוויס פון Same Day Delivery, ווייל זיי פלעגן ארויסשיקן זייער סחורה היבש In Advance, אן קיין לחץ און קיין זארג.
אבער לעצטענס האט זיך געמאכט א פרישער דעוועלאפמענט אין עמעזאן, וואס איז גורם אז AF TRUCKING איז ממש א ישועה פאר יעדע עמעזאן-ביזנעס: מקטן ועד גדול.
וואס האט פאסירט? עמעזאן איז קלוג געווארן!...
זיי האבן געהעכערט זייער טשארדזש פאר'ן האלטן פראדוקטן ביי זיי אינעם FBA צענטער! (וויאזוי האט יענער געזאגט? אויב קומסטו נישט היינט אויפפיקן דיין טשעק, וועל איך אנהויבן בעטן 'רענט' פאר'ן האלטן דיין טשעק אזוי לאנג...).
יא, עמעזאן האט אנגעהויבן בעטן מער געלט פאר פראדוקטן וואס ליגן ביי זיי אין ווערהאוז, דאס מיינט אז אפילו עמיצער איז אויסגערעכנט און פראפעסיאנאל לוינט זיך נאך אלץ נישט אפצושיקן עטליכע טעג פריער אינעם FBA צענטער, ווייל אויב ליגט עס דארט צו לאנג קאסט עס יעדן טאג מער געלט.
דא קומט ווידעראמאל AF TRUCKING צוהילף!
עמעזאן-סעללערס וועלכע פארמאגן אקאונטס ביי AF TRUCKING פארדינען דערפון זייער שטארק – איך אליינס האב א חבר וואס נוצט זייערע סערוויסעס, און איז מורא'דיג צופרידן – וואוסענדיג אז יעדער פיק-אפ ווערט דעליווערט גלייך צום FBA צענטער!
ביז היינט פלעגן AF TRUCKING דעליווערן בלויז צו צוויי הויפטFBA צענטערן, אבער יעצט טוען זיי אויסברייטערן זייערע דעליוועריס אויך צו אנדערע FBA צענטערן, כדי צו קעיטערן סיי אפסטעיט, קרית יואל, מאנסי, און סיי ניו דזשערסי, ברוקלין, א.א.וו.
אויב ווילט איר עפענען א אקאונט, אדער הערן אינפארמאציע וויאזוי זיי קענען ארויסהעלפן דיין ביזנעס, רופט: 845-492-8782
נ.ב. זייער סערוויס, פונקטליכקייט, און קאסטומער-סערוויס איז געוואלדיג. דזשאסט סעיאינג#


text:
(שײַכותדיקע אַרטיקלען: http://yiddish2.forward.com/oldarchive/112902)
דעם 15טן פֿעברואַר האָט די רעדאַקציע פֿון דער באַקאַנטער ייִדישיסטישער וועבזײַט „אין געוועב‟ געמאָלדן, אַז זי קלײַבט זיך אַרויסצוגעבן אַ ספּעציעלן נומער פֿון איר אינטערנעץ-זשורנאַל, געווידמעט פֿרומע טעקסטן אויף ייִדיש.
אַחוץ פֿאָרשערישע אַרטיקלען, זענען די רעדאַקטאָרן פֿאַראינטערעסירט אין ענגלישע איבערזעצונגען פֿון געדרוקטע אָדער האַנט-געשריבענע ווערק אויף ייִדיש אויף פֿרומע טעמעס. אַלע פֿאַראינטערעסירטע מוזן צושיקן אַ קורצן תּוכן פֿון זייערע פֿאָרגעלייגטע פֿאָרשונגען, 500-300 ווערטער, ביזן 1טן אַפּריל. אויב די טעמעס וועלן אָנגענומען ווערן, וועלן די באַטייליקטע מוזן צושיקן זייערע אַרטיקלען אָדער איבערזעצונגען ביזן 1טן אויגוסט.
אין דער אַקאַדעמישער וועלט ווערט די ייִדישע שפּראַך אָפֿט אַסאָציִיִרט מיט וועלטלעכקייט, דעריבער קלינגט דער רוף צו זאַמלען פֿרומע געדאַנקען אויף ייִדיש חידושדיק. אין דער אמתן, האָבן פֿאַקטיש אַלע באַקאַנטע אַלט-ייִדישע ווערק געהאַט אַ פֿרומען עלעמענט ביז דער משׂכּילישער תּקופֿה. ערשט אינעם 19טן יאָרהונדערט האָט זיך בײַ ייִדן באַוויזן אַ וועלטלעכע ליטעראַטור אינעם הײַנטצײַטיקן זין. פֿונדעסטוועגן, איז זיכער פֿאַראַן אַ גרויסער חילוק אינעם זשאַנער צווישן אליהו בחורס „באָווע-בוך‟ און, למשל, דעם ליד „המבֿדיל‟ פֿונעם זעלבן מחבר. הרבֿ יחיאל הײַלפּרין, וועלכער האָט געדינט ווי אַ רבֿ אין מינסק מיט 300 יאָר צוריק, רעקאָמענדירט אין זײַן ספֿר „סדר הדורות‟ צו לייענען דאָס „באָוועּ-בוך‟ ווי אַ גוטן מוסר-ספֿר. אַ ריי אַנדערע רבנים אין זײַן תּקופֿה האָבן זיך אָבער באַצויגן צו דער כּמו-וועלטלעכער ליטעראַטור מיט אַ גרויסן חשד. להיפּוך, שטעלט אליהו בחורס „המבֿדיל‟ מיט זיך פֿאָר אַ מין מוצאי-שבתדיקן זמר אויף ייִדיש, וווּ בפֿירוש פֿרומע מאָטיוון ווערן אויסגעמישט מיט אַ סאַטירע קעגן אַ געוויסן מענטש מיטן נאָמען הלל.
אַזוי צי אַזוי, ווען מע רעדט וועגן דעם רעליגיעזן געדאַנק אויף ייִדיש, איז וויכטיק צו באַטראַכטן, וואָס מע מיינט גענוי. די רעדאַקציע פֿון „אין געוועב‟ באַמערקט, אַז זי זאַמלט איצט מאַטעריאַלן וועגן טעאָלאָגישע, גײַסטיקע און אַנדערע רעליגיעזע טעמעס אויף ייִדיש „אינעם ברייטן זינען“. אין געוויסע פֿאַלן איז שווער צו באַשטימען דעם חילוק צווישן סתּם פֿרומקייט און „רעליגיעזן געדאַנק‟. אַ גרויסן טייל אין דער אַלט-ייִדישער ליטעראַטור פֿאַרנעמען פֿאַרשיידענע תּחינות — פֿאָלקס-תּפֿילות, אָפֿט געשאַפֿן דורך פֿרויען פֿאַר פֿרויען.
ס'איז שווער צו געפֿינען אַ מער פֿרומען זשאַנער; אָפֿט מאָל זענען די תּחינות דורכגעזאַפּט מיט אַ באַזונדערס אינטענסיוון טעם פֿון עבֿודת-השם. קיין אָריגינעלע טעאָלאָגישע אָדער פֿילאָסאָפֿישע געדאַנקען זענען אָבער אין די דאָזיקע טעקסטן, געוויינטלעך, נישטאָ. פֿון דער צווייטער זײַט, שפּיגלען אָפּ די פּשוטע תּפֿילה-ווערטער אַ געוויסן וועלטבאַנעם און אַ פּערזענלעכע באַציִונג צום רבונו-של-עולם. מע קאָן זאָגן, אַז אין יעדער תּחינה שטעקט אַ געוויסע פֿאָלקס-פֿילאָסאָפֿיע.
פֿון דער צווייטער זײַט, זענען ווײַט נישט אַלע משׂכּילישע מחברים געווען אַפּיקורסים. מענדעלע מוכר-ספֿרים האָט געלערנט אין דער זשיטאָמירער מאָדערנער מלוכה-געשטיצטער ישיבֿה. זײַענדיק אַ רבֿ, האָט ער אָנגעפֿירט מיט דער אָדעסער תּלמוד-תּורה. אין זײַנע קלאַסישע ווערק אויף ייִדיש קריטיקירט ער די חסרונות פֿון דער דעמאָלטיקער ייִדישער געזעלשאַפֿט; אין זײַן קריטיק דריקט זיך אויס זײַן אייגענעם מאָדערנעם צוגאַנג צו דער טראַדיציאָנעלער ייִדישקייט. צי זאָל מען באַטראַכטן אַזעלכע גאַנץ וועלטלעכע ווערק, ווי מענדעלעס דערציילונגען און ראָמאַנען, אויך ווי אַ מין באַהאַלטענע אויסדרוקן פֿון רעליגיעזע געדאַנקען?
מײַן ערשטער אָריגינעלער אַרטיקל אינעם „פֿאָרווערטס‟, נישט נעמענדיק אין באַטראַכט באַאַרבעטע איבערזעצונגען פֿון אַנדערע שפּראַכן אויף ייִדיש, איז דערשינען אין נאָוועמבער 2002, כּמעט מיט 15 יאָר צוריק. די טעמע איז געווען „קבלה, חסידיזם און ייִדישיזם‟. דעמאָלט האָב איך איבערגעציילט עטלעכע שיטות אינעם חסידישן געדאַנק, לויט וועלכע ייִדיש איז אַ הייליקע און אַפֿילו משיחישע שפּראַך. וווינענדיק אינעם חסידישן לאָנדאָנער קוואַרטאַל סטעמפֿאָרד-היל, האָב איך מיט פֿאַרגעניגן איבערגעלייענט אַ קול-קורא אין איינער פֿון די דאָרטיקע סאַטמאַרער שילן, וואָס האָט גערופֿן ייִדן צו רעדן אויף ייִדיש צוליב מיסטישע סיבות, אויפֿן סמך פֿון רבי ישׂראל ווילעדניקער. דער דאָזיקער באַרימטער חסידישער צדיק דערקלערט אין זײַן ספֿר „שארית-ישׂראל‟, אַז ווען ייִדן לערנען די הייליקע תּורה ענינים אויף ייִדיש, ווערן אינעם הימל צונויפֿגעשטעלט די אבֿרים פֿון משיח; אַזאַ פּראָצעס האָט דערזען רבי מאָטל טשערנאָבילער בעת זײַן עלית-הנשמה. אַזוי ווי דאָס אוראַלטע לשון-תּרגום, די אַמאָליקע ייִדישע אומגאַנג-שפּראַך, דינט ייִדיש ווי אַ מיסטישער פּרוכת צווישן לשון-קודש און די געוויינטלעכע וועלט-לשונות, אויספֿירנדיק דערבײַ אַן אייגענע מעטאַפֿיזישע ראָלע. די גאולה וועט קומען, ווען דער באַנוץ פֿון ייִדיש וועט דערגרייכן אַ געוויסע גאַנצקייט.
הגם דער דאָזיקער געדאַנק פֿונעם ווילעדניקער רבין איז אָנגעשריבן געוואָרן אויף לשון-קודש, איז ער אינטערעסאַנט סײַ פֿון דער טעאָלאָגישער, סײַ פֿון דער ייִדישיסטישער פּערספּעקטיוו. לויט „שארית-ישׂראל‟ באַקומט זיך, אַז משיח איז נישט אַ פּשוטער בשׂר-ודם, אָבער זײַן מיסטישער גוף ווערט צונויפֿגעשטעלט אין גן-עדן דווקא צוליב דעם באַנוץ פֿונעם געוויינטלעכן מאַמע-לשון — ייִדיש — פֿאַר הייליקע צוועקן. דער סאַמע וועלטלעכער אַספּעקט פֿון ייִדישקייט, די גערעדטע שמועס-שפּראַך, טראָגט אין זיך אַ משיחישן כּוח. זינט מײַן אַלטן אַרטיקל, האָב איך זיך באַקענט מיט אַ ריי אַנדערע חסידישע געדאַנקען אינעם דאָזיקן געביט.
רבי אַהרן ראָט, דער גרינדער פֿונעם „תּולדות-אַהרנער‟ חסידות, דערקלערט אין זײַן עיקר-ספֿר „שומר-אמונים‟, אַז ייִדיש דינט ווי אַ מיסטישע סגולה קעגן די כּוחות פֿון סיטרא-אַחרא. נישט צופֿעליק איז ייִדיש ענלעך צו דײַטש; ווען ייִדן וואָלטן נישט גערעדט אויף ייִדיש, וואָלטן די דײַטשן, חלילה, געקאָנט אומברענגען דעם גאַנצן כּלל-ישׂראל. ייִדן פֿון דער שארית-הפּליטה זענען געראַטעוועט געוואָרן צוליב דעם מעטאַפֿיזישן כּוח פֿון ייִדיש, וואָס האָט געדינט ווי אַ מין פּאַנצער קעגן די דײַטשן דווקא צוליב דער אויבערפֿלעכלעכער ענלעכקייט צווישן די שפּראַכן. רבי אַהרן ראָט גיט צו, אַז פֿאַר אַנדערע ייִדישע עדות איז אויך וויכטיק צו רעדן אויף זייערע ספּעציפֿישע אומגאַנג-שפּראַכן; ער רופֿן די מיזרחדיקע ייִדן פֿון אַראַבישע לענדער צו רעדן אויף ייִדישע דיאַלעקטן פֿון אַראַביש.
די עשׂרת-הדברות הייבן זיך אָן מיטן וואָרט „אָנוכי‟. די חז"ל באַמערקן, אַז דאָס דאָזיקע וואָרט שטאַמט פֿון מיצריש. פֿאַרוואָס זשע האָט דער אייבערשטער אָנגעהויבן צו אַנטפּלעקן די תּורה אויפֿן באַרג סיני נישט אויף לשון-קודש, נאָר אויף דער שפּראַך פֿון די מיצרים, די פֿאַרשקלאַפֿער פֿון ייִדן? דער מונקאַטשער רבי, דער מחבר פֿונעם ספֿר „מנחת אלעזר‟, דערקלערט אין זײַן אַנדער ספֿר, „שער ישׂשכר‟, אַז אין דער אמתן ווענדט זיך דער רבונו-של-עולם צו ייִדן אויף זייער אַמאָליקער היימישער שפּראַך, ייִדיש-מיצריש. ווען די חז"ל זאָגן, אַז אין מצרים האָבן די ייִדן נישט געביטן זייער שפּראַך, מיינט עס, אַז למעשׂה האָבן זיי גערעדט צווישן זיך אויף מיצריש, אָבער מיט אַ ייִדישלעכן טעם; דער אייבערשטער האָט אָנגעהויבן זײַנע צען געבאָט אויף אַן אוראַלטער ווערסיע פֿון ייִדיש. דער מונקאַטשער רבי גיט אויך צו, אַז די ספֿרדים דאַרפֿן רעדן אויף זייער ייִדיש-שפּאַנישער שפּראַך, לאַדינאָ (שפּאַניאָליט, ווי ער רופֿט עס אָן).
צווישן די הײַנטיקע חב"דניקעס האָט זיך געשאַפֿן אַ מאָדנע סיטואַציע. דער ליובאַוויטשער רבי האָט באַטאָנט, אַז ייִדן האָבן פֿאַרוואַנדלט זייער וואַריאַנט פֿון לשון-אַשכּנז אין אַ הייליקער שפּראַך, ייִדיש. אין פֿאַרגלײַך מיט סאַטמאַר און אַנדערע ייִדיש-רעדנדיקע קהילות טראַכטן אָבער ס'רובֿ הײַנטיקע ליובאַוויטשער, אַז ייִדיש איז אַן עליטאַר לשון — אין אַ געוויסן זינען העכער, ווי לשון-קודש. אַ סך ייִדן קענען הײַנט דעם מאָדערנעם העברעיִש, וואָס דערמעגלעכט צו פֿאַרשטיין גענוג גרינג דעם קלאַסישן לשון-קודש. ייִדיש איז אָבער געוואָרן אין חב"ד אַ סימן פֿון אַ באַזונדער טיפֿער פֿאַרבינדונג צו חסידות. אין דעם פֿאַל האָט דער מיסטישער מין ייִדישיזם, פּאַראַדאָקסיש, פֿאַרוואַנדלט ייִדיש פֿון אַ געוויינטלעכער גאַסנשפּראַך אין אַ מין נײַעם לשון-קודש פֿון הויכע ישיבֿה-שטודיעס.
אַחוץ די דערמאָנטע טעאָריעס, זענען אייגענע שיטות פֿונעם מיסטיש-פֿרומען ייִדישיזם פֿאַראַן אויך בײַ די סאַטמאַרער, בראַצלעווער און אַנדערע חסידים. וואָס שייך דעם דערמאָנטן רוף אויף דער וועבזײַט „אין געוועב‟, וואָלט געווען גאָר אינטערעסאַנט אויסצופֿאָרשן די טעקסטן אויף ייִדיש, וווּ עס ווערן באַהאַנדלט פֿאַרשיידענע שיטות פֿונעם מיסטיש-פֿרומען וואַריאַנט פֿון ייִדישיזם. געוויינטלעך, ווערן אַזעלכע טעמעס באַטראַכט אויף לשון-קודש; לכל-הפּחות, אין די שׂיחות פֿונעם ליובאַוויטשער רבין זצ"ל, ווערט די דאָזיקע טעמע צומאָל יאָ באַהאַנדלט אויף ייִדיש.
האָפֿנטלעך, וועלן אין שײַכות מיטן פּראָיעקט פֿון „אין געוועב‟ דערשינען אויף דער אינטערנעץ וויכטיקע חידושים אויף דער דאָזיקער טעמע. אַזוי צי אַזוי, בין איך צופֿרידן, אַז כּמעט 15 יאָר נאָך מײַן ערשטן אַרטיקל אינעם „פֿאָרווערטס‟ בלײַבט די אַלטע טעמע פֿון ייִדיש און פֿרומקייט, וואָס ווערט שוין באַהאַנדלט במשך פֿון הונדערטער יאָרן, נאָך אַלץ פּאָפּולער, צוציִענדיק דעם אויפֿמערק פֿון יונגע פֿאָרשער.
The Yiddish Daily Forward welcomes reader comments in order to promote thoughtful discussion on issues of importance to the Jewish community. In the interest of maintaining a civil forum, The Yiddish Daily Forwardrequires that all commenters be appropriately respectful toward our writers, other commenters and the subjects of the articles. Vigorous debate and reasoned critique are welcome; name-calling and personal invective are not. While we generally do not seek to edit or actively moderate comments, our spam filter prevents most links and certain key words from being posted and The Yiddish Daily Forward reserves the right to remove comments for any reason.


text:
1778
1778 איז דאס 78סטע יאר אינעם 18טן יארהונדערט. א געוויינטלעך יאר, וואס איז לאנג 365 טעג. דעם 1טן יאנואר 1778 לויטן גרעגאריאנישן קאלענדאר פֿעדערט דעם 1טן יאנואר לויטן יוליאנישן קאלענדאר מיט 11 טעג.
אלע דאטעס דא זענען לויטן גרעגאריאנישן קאַלענדאַר.
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- 10טן יולי - אמעריקאנער אומאפהענגיקייט מלחמה: לואי דער זעכצנטער, מלך פון פראנקרייך, פראקלאמירט מלחמה קעגן בריטאניע.
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- 10טן יאנואר - קארל פאן לינע, שוועדישער באטאניקער און זאאלאג (געב' 1707)
- 11טן מיי - וויליאם פיט דער פאטער, פרעמיער מיניסטער פונעם פאראייניגטן קעניגרייך פון 1766 ביז 1768 (געב' 1708)
- 30סטן מיי - וואלטער, פראנצויזישער פילאסאף און שרייבער (געב' 1694)
- 2טן יולי - זשאן-זשאק רוסא, שווייצער פילאסאף (געב' 1712)


text:
באַקומען אַ בילדונג, ניט נאָר אַ Certification
בשעת אנדערע סערטיפיקאַטיאָנס נעמען דיין געלט און פּרובירן איר, קאַמף Certification גיט פולשטענדיק אָנליין קלאסן מיט פאַקטיש ינסטראַקטערז. און ווען איר דאַרפֿן הילף, איר קענען פרעגן דיין ינסטראַקטערז שאלות און באַקומען די ענטפֿערס איר דאַרפֿן.
- אַנאַטאָמי, ביאָמעטשאַניקס און קינעסיאָלאָגי
- קליענט אַססעססמענט
- פּראָגראַם פּלאַן
- ארבעטן מיט סיניערז, יודז, שוואַנגער וואָמען, און פּראָסט ינדזשעריז און קאָנדיטיאָנס
- דערנערונג פּרינסיפּלעס
- מאַנאַגינג ריזיקירן און פּראַטעקטינג אייער קלייאַנץ
- די ביזנעס & לעגאַל סייד פון פּערזענלעך טראַינינג
- פּלוס אונדזער פּראַקטיש סעריע קלאַססעס פאָקוס אויף געטינג איר סטאַרטעד געשווינד כולל שכל אינדוסטריע טרענדס, די בעסטער עקסערסיסעס פֿאַר מאַקסאַמייזינג דיין ווערקאַוץ, און מאָוטאַווייטינג אייער קלייאַנץ מיט די פּסיטשאָלאָגי פון פּערזענלעך טריינינג!
אַלע די מכשירים איר דאַרפֿן צו זיין געראָטן
אלץ איז ינקלודעד ..
- קסנומקס בלאַט טעקסטבאָאָק פול פון נוציק Graphics
- ונלימיטעד פּראַקטיס עקסאַמס
- דאָוונלאָאַדאַבלע בליצן קאַרדס
- קסנומקס / קסנומקס שטיצן מיט אונדזער ינסטרוקטאָרס צו ענטפֿערן דיין שאלות
- פּריוואַט אַרבעט באָרד און פּערסאַנאַלייזד אַרבעט דערמאָנען בריוו צו העלפֿן איר באַקומען די דזשאָב
- כל די פּערזענלעך טראַינינג Forms און פּאַפּערוואָרק איר דאַרפֿן צו באַשיצן זיך
אַ ברירה פון עקסאַמס!
קלייַבן די קאַנוויניאַנס פון אַ אָנליין באַווייַזן יגזאַם, אָדער גיין פֿאַר פול Certification מיט אונדזער נקקאַ אַקקרעדיטעד עקסאַם. אָדער נעמען ביידע!
די אַקציע Certification עקסאַם ערנד פול נקקאַ אַקקרעדיטאַטיאָן אין יאנואר קסנומקס. עס איז בנימצא אין איבער קסנומקס סיי טעסטינג סענטערס אין קסנומקס לענדער. נאָך פּאַסינג די עקסאַם איר וועט פאַרדינען דער טיטל פון Certified פּערזענלעך טריינער (CPT).
די אַקשאַן אָנליין סערטיפיקאַט עקסאַם איז אַ גרויס ברירה פֿאַר סטודענטן וואס ווילן צו פאַרדינען אַ סערטיפיקאַט אין פערזענלעכע טראַינינג בשעת לערנען און טעסטינג אָנליין. פילע סטודענטן נעמען די באַווייַזן יגזאַם ערשטער איידער צו פּרובירן די NCCA אַקקרעדיטעד סערטאַפאַקיישאַן עקסאַם אין אַ טעסטינג צענטער פֿאַר מער אינפֿאָרמאַציע זען אונדזער FAQ.
קאָמפּאַרע דער קאַמף פּראָ פּלאַן ווס די קאַמפּאַטישאַן
ימפּאָנירן דיין קלייאַנץ פון טאָג איין!
מיר נוצן וועב טעכנאָלאָגיע צו מאַכן דיין לעבן גרינגער און צו צושטעלן אַ בעסער דערפאַרונג פֿאַר דיין קליענץ. אונדזער קאַמף פערזענלעכע טראַינינג סיסטעם וועט ...
- לאָזן איר צו צושטעלן דיין קליענט מיט אַ גאַנץ ווערקאַוט און נוטרישאַן טראַקינג סיסטעם.
- גייד איר דורך די ניו קליענט אַססעססמענט פּראָצעס מאכן זיכער איר קלייַבן אַלע די מעדיציניש, געזונט און Lifestyle אינפֿאָרמאַציע איר דאַרפֿן.
- בויען מנהג טריינינג מגילה פֿאַר דיין קלייאַנץ באזירט אויף זיכער און ווירקעוודיק וואָרקאָוט טעמפּלאַטעס
- לאָזן איר צו מאַכן מער געלט דורך פּראַוויידינג נאָך באַדינונגען ווי מיל פּלאַננינג, קאַלאָריע טראַקינג און וועב-באזירט פֿאָרשטעלונג טראַקינג
- ראַן גרופּע Fitness און שטיוול לאַגער קלאַססעס. קליענץ קענען רעגיסטרירן פֿאַר קלאסן און בוך פּריוואַט אַפּוינטמאַנץ אָנליין.
- שאַפֿן טראַינינג פּאַקקאַגעס און אויפֿפּאַסן אייער בילינג לייכט.
אינדוסטריע לידינג ינסוראַנסע!
פאַרזיכערונג קאָמפּאַניעס דערקענען די ווערט פון אונדזער בילדונג סטאַנדאַרדס און קאַמף פּערזענלעך טריינינג סיסטעם. טהאַץ וואָס מיר האָבן ניגאָושיייטיד אינדוסטריע לידינג רייץ פֿאַר אונדזער פּערזענלעך טריינערז.
איר קענען באַקומען $ קסנומקס מיליאָן פון קאַווערידזש פון אַ אַ רייטאַד פירמע פֿאַר בלויז $ קסנומקס / יאָר **
עס וועט דעקן איר אומעטום איר באַן ... אין שטוב, די ספּאָרטזאַל, אָנליין, ינ דרויסן.