text:
מאָדערן פּוזזלעס אָנליין גאַמעס בנימצא צו שפּילן פֿאַר פּאָטער, און געבוירן פון די אלטע קונסט פון מאָסאַיק. פון ברעקלעך פון יקוויפּט שטיין, בונט גלאז, שעלז און האַלב-טייַער שטיינער, פּיילד בעל גייעג סצענע, געלויבט דער פעאַץ פון געווער פון דעם מלך און זייַן טרופּס, דיפּיקטיד די גרויסקייט פון דער מדינה, באַצאָלט צינדז צו די פילע געטער. אזוי, מיר געלייגט סיידוואָקס, אָבער אָפֿט פּיינטיד די ווענט פון טעמפּלעס און הייזער. איצט עס האט ווערן ימפּראַקטאַקאַל, אָבער עס איז אַ שפּאַס רעטעניש. דאס זיכער בילד, צעטיילט אין ברעקלעך פון די מאָסאַיק עלעמענטן. יעדער האט זייַן אייגן פּנים און זייער דאַרפֿן צו פאַרבינדן.
גאַמעס זלַאזַאּפ דורך קאַטעגאָריע:
פאַנס צו זאַמלען פּאַזאַלז גרייט צו אָפּגעבן לאַנג שעה צו דעם אַרבעט, קאַלעקטינג בילדער פון די ברעקלעך, און דאַן צו פאַרריכטן זיי אויף די פאַרקערט זייַט, צו נעמען די ראַם צו הענגען אויף די וואַנט ווי אַ געמעל. אזוי זיי ניט נאָר נאָכגעבן אין זייַן באַליבט פאַרווייַלונג, אָבער אויך באַצירן זייער אַבאָדע, אָן אַפֿילו טראכטן, נאָר פאָרזעצן, אַזוי די סענטשעריז-אַלט טראדיציעס פון פאַרשידענע אומות.
פּאַזאַלז Transformed זיך אַ פאָרעם באַקאַנט צו אונדז פון די אלטע מאָסאַיק קונסט, ווי עווידאַנסט דורך אַרקיאַלאַדזשיקאַל עקסקאַוויישאַנז. דער ערשטער מאָוזיייקס ניצן בונט שאַרדז, שטיינער און אנדערע פּאַסיק מאַטעריאַלס. זיי זענען Carefully אויסגעקליבן און קאַסטאַמייזד צו יעדער אנדערער אין גרייס און פאָרעם אַזוי אַז זיי פּאַסיק סנאַגלי און ריפּיטיד קאַנסיווד מוסטער.
דאס ווערק איז פּיינסטייקינג און צו באַצירן אַ גרויס שטח, און required חדשים פון דעם יאָר. אַזוי דעקעריישאַנז פֿאַר פּאַלאַסיז, ראָודז און קברים פון די פאַראַאָהס אין אלטע מצרים, אָבער ווען רוים געווארן אַ נאָענט מיטאַרבעטער מיט מצרים, דעמאָלט ער פּיקט אַרויף די געדאַנק, צו מאַכן זייער אייגן קהילות מער לאַש, ניצן סמאַלט & נדאַש; האַרט גלאז, בונט שטיינער און פּעבאַלז. אַרטשאַעאָלאָגיסץ, ינטראַדוסיז אונדז צו דער געשיכטע, געפֿונען אין מיוזיאַמז ווייַזן יגזאַמפּאַלז פון מאָסאַיק פון די סומעריאַן שטעט פון מעסאָפּאָטאַמיאַ און אלטע קארינט.
מיט די גראָוט פון טעכנאָלאָגיע און קולטור, אנגעהויבן צו צולייגן פֿאַר מאָוזיייקס און אנדערע מאַטעריאַלס וואָס מאַכן עס מער גראַציעז, עלעגאַנט. עס האט מער פֿאַרבן און פֿליסט שורות מוסטער קונה. ווען אייראָפּע איז געגאנגען דורך מאל פון ראָקאָקאָ, מיט זייַן פּאָמפּע און ספּלענדער, אנגעהויבן צו וויוו אין אַ מאָסאַיק פּערל שעלז פון מאַלאַסקס, און די מער אַפפלוענט קען פאַרגינענ זיך די הויז אַפֿילו פּעאַרלס. אין מזרח קולטור האט שטענדיק באמערקט די ליבע פון אַלע די העל, און דאָס איז רעפלעקטעד אין די מאָוזיייקס אַז באַפּוצן די הייזער פון איידעלע הארן, קאַליפס, וויזיערס און מאָסקס. די געל, בלוי, גאָלדען און רויט שיידז פאַרפרוירן סינז פון גייעג, פּאַלאַץ לעבן און באַרימט באַטאַלז, דיילוטאַד מיט דזשיאַמעטריק עטניק אָרנאַמאַנץ. ווייזונג אַוועק צו יעדער אנדערער זייער עשירות, אין דערצו צו סטיינד גלאז, היים אָונערז זענען אָפֿט ינטערטוויינד אין די פּלאַן פון טייַער שטיינער, אויסגעדרייט די הויז אין די קעסטל.
אלטע רוסלאַנד אויך ריזאָרטיד צו מאָסאַיק קונסט, כאָטש איר מאטיוון זענען ביבלישע פּיינינגז. און איצט מיר קלייַבן קאַרדבאָרד פּאַזאַלז, און באַקומען די געלעגנהייט צו שפּילן פּאַזאַלז אָנליין.
איצט אַלעמען קענען פילן די אלטע קינסטלער-אַרכיטעקט, ארבעטן אויף די באַפּוצונג פון די לעצט רעסטינג אָרט פון די פּרעה אָדער מלכּה צו די פּאַלאַץ. אבער פֿאַר אַ פּלאַץ פון קאַמף און אַלע זענען אַטראַקטיוו פֿאַר יעדער עלטער.
קרבן פּאַזאַלז צו שפּילן אָנליין פֿאַר יקספּיריאַנסט גיימערז, מיר האָבן גענומען זאָרגן צו צושטעלן זיי מיט קאָמפּלעקס אָפּציעס מיט קייפל עלעמענטן, ווו די ינטערטווינינג פון פייַן שורות און קאָליר טראַנזישאַנז זענען ביכולת צו שטעלן אין אַ בלינד אַלייע.
קינדער וואס זענען נישט גרייט צו מוידע זייַן עפּעס צו אַדאַלץ, אויך, זענען טשוזינג צו שפּילן אָנליין פּאַזאַלז. פֿאַר זיי סימפּלער בילדער קאָראַספּאַנדינג צו זייער טייסץ, ווי די יסודות זיך זענען פיל קלענערער און זיי זענען גרעסערע. דער קלענסטער איז אויך ניט דיפּרייווד פון דעם פאַרגעניגן, און זיי וועלן געפֿינען אונדז אָנליין רעטעניש שפּיל אין וואָס די בילד איז צעטיילט אין פיר & נדאַש; אַכט ברעקלעך פון קוואַדראַט, קייַלעכיק, אָוואַל, אָדער אַרבאַטרערי פאָרעם.
שפּיל פּאָטער רעטעניש גאַמעס קענען זיין ווי אַ זעלבשטענדיק ווערסיע, אַזוי ווי אַן נאָך אַרבעט אין די שפּיל די אנדערע ריכטונג, קאַלעקטינג סקראַפּס פון הערות, Photographs, דייאַגראַמז, דראָינגז.


c: text/html

text:
1858
1858 איז דאס 58סטע יאר אינעם 19טן יארהונדערט. א געוויינטלעך יאר, וואס איז לאנג 365 טעג. דעם 1טן יאנואר 1858 לויטן גרעגאריאנישן קאלענדאר פֿעדערט דעם 1טן יאנואר לויטן יוליאנישן קאלענדאר מיט 12 טעג.
אלע דאטעס דא זענען לויטן גרעגאריאנישן קאַלענדאַר.
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 11טן מיי - מינעסאטע שליסט זיך איין אין די פאראייניקטע שטאטן פון אמעריקע
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 15טן אפריל - עמיל דורקהיים, סאציאלאג (געש' 1917)
- 23סטן אפריל - מאקס פלאנק, דייטשער פיזיקער, געווינער פון דעם נאבעל פריז פאר פיזיק (געש' 1947)
- 27סטן אקטאבער - טעאדאר רוזעוועלט, 26סטער פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן (געש' 1919)

robotstxt: allowed

filter: keep


text: קאַמף קענען זייַן געהאלטן איינער פון די קלאַסיש און כּמעט ונפאַדינג שפּיל זשאַנראַז.עס ס שוין גאַנץ אַ ביסל יאָרן זינט דער ערשטער שפּיל קאַנסאָול, און די נומער פון מענטשן גרייט צו שפּילן רפּג נישט רידוסט.נישט בלויז אַז - די מערסט זעלטן ביישפילן פון די זשאַנראַ, ווי די אַלט ווערסיע פון מאַריאָ בראָס פּאַסירונג, נאָך פליענדיק אַוועק די שעלוועס אין דער נעץ.א מאָדערן בליץ גאַמעס אָנליין רפּג, אַלט, אַזוי צו רעדן, אין אַ רעטראָ-נוסח, קאָזינג אַ שטורעם פון דערפרייען פֿאַר יענע וואס געדענקען די אָריגינעל גאַמעס פון דעם טיפּ.וואָס, פון קורס, טוט נישט פאַרמייַדן מאָדערן וואָקער צו געווינען פּאָפּולאַריטעט צווישן יונג אַדיאַנסאַז, ווייַזונג איר אַלע די אַטראַקטיוו פֿעיִקייטן פון דעם זשאַנראַ.רפּג אָנליין גאַמעס פון וועריינג שוועריקייט אַרייַנגערעכנט ווי אַ ינטאַגראַל טייל פון קיין צופרידן אויף די גיימינג וועבסיטעס.מיטל, וואָס טוט ניט באַצאָלן ופמערקזאַמקייַט צו דעם טיפּ פון שפּיל איז נישט מסתּמא צו זייַן פאָלקס אין די גלאבאלע נעץ.לייַדנשאַפט פֿאַר דזשאַמפּינג אויף די פּלאַטפאָרמס (די רגע נאָמען איז געווען בראָדילאָק פּלאַטפאָרמע), די זאַמלונג פון אַרטאַפאַקץ און באַטאַלז מיט די מאל אלא סכעמאַטיש מאָנסטערס גיט דעוועלאָפּערס און קריייטערז פון די פּלאַץ די געלעגנהייט צו צוציען די ופמערקזאַמקייַט פון גאַנץ אַ דייווערס וילעם.עס זענען נייַ מינים פון גאַמעס וואָס פאַלן אין די ינטערסעקשאַן פון די צוויי זשאַנראַז.פֿאַר בייַשפּיל, פֿרייַ אָנליין פּאַסירונג גאַמעס וואָס זענען דיזיינד פֿאַר אַ מיידל 'ס און פרויען ס טייל פון דעם ציבור.וואָס טורנס אויס צו זייַן אויך צופרידן מיט די דינאַמיש שפּילערייַ.אין וואָס דער שפּיל איז פיל מער טשיקאַווע ווי די מאָס 1001 סטן קלייד פֿאַר אן אנדער ליאַלקע.קאַמף פון די שפּיל איז אַ שפּיל פֿאַר יינגלעך, ערשטער, קאָלירן סכעמע.פון קורס, דעם, וואָס איז דאַמאַנייטאַד דורך ראָזעווע און אנדערע זויער פארבן.אין דערצו, דער קאַמף פֿאַר גערלז זענען גאָר פאַרשידענע אותיות.אלא, די העלדין.רובֿ אָפֿט, דעם פאָלקס קאַרטון אותיות פֿאַר די ווייַבלעך וילעם.פֿאַר בייַשפּיל, פייע ווינקס.ווער זענען געגאנגען צו אַלע סאָרץ פון בלומען און הערצער.און געקעמפט מיט זייער קאַרטאָאָניש אַנטאַגאַנאַסץ - וויטשיז טריקס.אבער, טראָץ די אויסזען פון די אנדערע, דעם שפּיל איז יסענשאַלי דער זעלביקער אַלע דער קלאַסיש פּאַסירונג גאַמעס מיט אַלע פון זייַן פֿעיִקייטן.זיי קען שפּילן און יינגלעך.אבער עס מאכט קיין זינען, ווייַל די זכר שפילער, אַ גאנצע גוף פון גאַמעס אין זייער שיין נוסח.דעוועלאָפּערס נאָכפאָלגן די געזעצן פון דער מאַרק, סאַטיספייינג די באדערפענישן פון אַלע סעגמאַנץ פון דער ציל וילעם.אין די עפענען אָפּטיילונג פון אונדזער פּלאַץ איר קענען געפֿינען אַלע די מערסט פאָלקס אָפּציעס בראָדילאָק - פון קלאַסיש צו הייַנטצייַטיק.און שפּילן זיי רעכט איצט.נאָך אַלע, אַלע אונדזער גאַמעס זענען גאָר פֿרייַ.ווי זוכן פֿאַר אוצר און אַנטדעקן די סיקריץ?- פֿאַר איר מיר האָבן אַ שפּיל קאַמף!סטרייַעד אין די ווונדערלעך וועלט פון פֿרייַ אָנליין גאַמעס, עס ס גרויס שפּאַס.א גרויס סעלעקציע פון אָנליין גאַמעס פֿאַר גערלז, און פּאַסירונג גאַמעס פֿאַר יינגלעך - אויף אונדזער וועבזייַטל.


text:
11טן יאנואר
דעם 11טן יאנואר איז דער עלפֿטער טאג פון יאר, אין דער צווייטער וואך אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 354 טעג (355 אין אן עיבור-יאר).
היסטארישע געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1815 - דזשאן אלעקסאנדער מאקדאנאלד, ערשטער פרעמיער מיניסטער פון קאנאדע (געש' 1891)
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 2008 - עדמונד הילארי, ניי זילאנדער בארג קלעטערער, דער ערשטער ארויף אויפן שפיץ פון עווערעסט מיט טענזינג נארגיי (געב' 1919)
- 2014 - אריאל שרון, פרעמיער מיניסטער פון ישראל (געב' 1928)


text:
ווען איר טאָן ניט ווילן צו אָנהייבן אַ גרויס שפּיל מיט ינטראַקאַט רעקווירעמענץ, אָבער עס איז אַ פאַרלאַנג צו שפּילן אין עפּעס גרינג, עפענען אָנליין גאַמעס דרייַ אין אַ רודערן און בויען Figures פון דרייַ, און פּרעפעראַבלי מער ווי איין שורה צו מאַכן זיי פאַרשווינדן, שיין אַ שפּיל ווייזט אויף דיין חשבון. אין דעם שפּאַס צו שפּילן ווי קינדער, אָפיס טוערס, ביזניסמען און כאַוסווייווז. דערלאנגט אין דייווערסיטי, זיי קענען לייכט געפינען זייער פאַנס. פּשוט און יקסייטינג פּראָצעס צו אויטאָמאַטיש טראַכטן וועגן דרינגלעך ישוז, אַפֿילו ווען לעוועלס באַקומען טאַקע קאָמפּליצירט.
גאַמעס דרייַ אין אַ רודערן דורך קאַטעגאָריע:
מאל מען באַקומען מיד. כולל די קעסיידערדיק דרוק אויף די מאַרך און די רעקווירעמענץ פון סייכל, סייכל, וויציקייַט, אָבסערוואַציע. מאַרך און וואָליטיאָנאַל קויל אויך דאַרף אַ גוט מנוחה. אין דער צייַט פון שטאַרק מידקייַט אין אַרבעט, ריקוויירינג די קאָמפּלעקס אַרבעט ינטעללעקטואַללי, אַלע די געדאנקען וואָס זיך-אַנטוויקלונג דאַרף צו זייַן גערעדט אַפֿילו רעסטינג, לאָזן צו רו פֿאַר זיך. מומחה ליטעראַטור פּולז אויס אַ בוך פון די באַרימט מחבר. זי נעמט אַוועק די שטיין אין די סופּערמאַרק ווייבערשע זשורנאַל. א פאָכער פון גאַמעס סטראַטעגיעס רימוווז נשמה פֿאַר אַנפּריטענשאַס גאַמעס. זאכן ווי שופפלינג מינינגלאַס אותיות אָדער ריפּעטיטיוו אָרעם מווומאַנץ געטאן אין דער אינטעלעקטואַל לעבן פון די זעלבע ראָלע ווי די מנוחה. סימיאַלייטיד אַקטיוויטעטן און & נדאַש; אין די פאַל פון שפּיל & נדאַש; אַקטאַוויישאַן פון קליין מאָטאָר. אין פאַטיגועד פֿאַר די אַקיאַפּיישאַנז קענען פאַרברענגען שעה. אַז איז וואָס די בעטן, למשל, & לאַקוואָ, די שפּיל דרייַ אין אַ רודערן אָנליין & ראַקוואָ; נעמט אין אַלע די יגזיסטינג זוכן ענדזשאַנז זענען גאַנץ הויך שטעלע. נאָך דרייַ אין אַ רודערן & נדאַש; דעם יקאָניק אָפיס שפּיל וואָס איז נישט ביכולת צו דיספּלייס זייַן שטעלע אַפֿילו עקאָנאָמיש סטראַטעגיע שפּיל פאַרם. זומאַ און דרייַ אין אַ רודערן איז איינער פון די הויפּט גאַמעס פֿאַר די מנוחה. און ניט נאָר פֿאַר די אַרבעט קאָמפּיוטער. פאַרשידענע ווערייישאַנז פון די דרייַ אין אַ רודערן הצלחה נוצן די מאָביל טעלעפאָנירן מאַנופאַקטורערס.
רעטעניש זשאַנראַ & לאַקוואָ, דרייַ אין אַ רודערן & ראַקוואָ; - אַ פּשוט און העכסט אַדיקטיוו שפּיל אין וואָס עס איז נייטיק צו לייגן אַראָפּ אַ קייט פון דרייַ אָדער מער יידעניקאַל זאכן. די זאל אַרייַננעמען:
די שפּילער זעט פּלאַץ איז גאָר אָנגעפילט מיט אַזאַ טשיפּס & נדאַש; יעדער פון זיי איז ליגן אין אַ באַזונדער קוואַדראַט צעל. ער קענען ויסבייַטן שכייניש בילדער אַז זיי פאָרעם אַ קייט פון ווערטיקלי אָדער כאָריזאַנטאַלי. מאל עס זענען פּאַזאַלז, אין וואָס די סעלז זענען געמאכט אין די פאָרעם פון אַ כעקסאַגאַנאַל כאַניקאָום. אין דעם פאַל, כּללים קענען אויך זיין לאָזן דיאַגאָנאַל קייט. יעדער קינסטלער Created פיגורינעס מיד דיסאַפּירז, וואָס איז באַפֿוילן צו דיין חשבון קיין סומע פון באָנוסעס. און פֿאַר אַ אַוועקזעצן אויף שפּיץ פון די נייַ ברעקלעך פון די רעטעניש אַראָפּ, און די פּלייינג פעלד שטענדיק בלייבט אָנגעפילט מיט פאַרשידענע נומערן.
שפּיל דרייַ אין אַ רודערן אָנליין אָפֿט גיין צו אַ באַזונדער ציל. לעמאָשל, צווישן די Figures עס זענען פּאַרטיקאַלז אין די רעטעניש פון די אלטע אַרטיפאַקט. זיי קענען נישט אָנטייל נעמען אין די דראַפטינג פון די קייטן, אָבער מוזן גיין אַראָפּ צו די דנאָ פון די פּלייינג פעלד & נדאַש; פֿאַר דעם שורה דאַרפֿן צו זיין ענדיינדזשערד דורך זיי. נאָך ריטשינג די דנאָ רודערן, זיי ווערן טייל פון די געזאמלט אַרטיפאַקץ. ראָונד דעם שפּיל האלט ווי לאַנג ווי די בראָקען אַרטיפאַקט וועט ניט זיין געזונט. און דער ציל איז צו זאַמלען אַלע פון די שפּאַס פון די גאַנץ זאַמלונג פון אַרטיפאַקץ & נדאַש; זיי קענען זיין פון עמעס מדינה ווי אלטע גריכנלאנד, מעסאָפּאָטאַמיאַ, מצרים, אָדער געהערן צו פיקטיאָנאַל ערטער, אַזאַ ווי די מיטאַקאַל אַטלאַנטיס.
דורך דער זעלביקער פּרינציפּ, און זענען ינקעראַדזשד צו זאַמלען אנדערע זאכן & נדאַש; לעמאָשל,
אין די רעטעניש & לאַקוואָ, דרייַ אין אַ רודערן & ראַקוואָ; צווישן אנדערע טייפּס פון סעלז פון די פּלייינג פעלד עס זענען ספּעציעל אַלאַקייטיד אַ זיכער קאָליר אָדער דעקערייטאַד פּלאַטעס פון טייַער מעטאַל. אַזאַ סעלז זאָל זיין טייל פון אַ קייט געזאמלט, נאָך וואָס זיי פאַרשווינדן סעלעקציע. די שפּילער 'ס אַרבעט איז צו דעסעלעקט אַלע פון די סעלז אין יעדער מדרגה פון די שפּיל. די פּאַזאַלז זענען אָפֿט געמאכט מיט אַ מאָל שיעור, און די שפּילער מוזן זאַמלען אַ זיכער נומער פון ווייזט צו שטייַגן צו דער ווייַטער ארום. גאַמעס אָנליין דרייַ אין אַ רודערן גיט אַ פּלאַץ פון נאָך מכשירים אַז סימפּליפיעס די לייזונג פון דער רעטעניש. לעמאָשל, עס קענען זיין אַ מאַגיש בעזעם וואָס איז & לאַקוואָ, סוויפּס & ראַקוואָ; די אינהאַלט פון קייפל ראַנדאָם סעלז. אָדער רידל, רימוווז קיין באַזונדער שטיק פון דעם ברעט. א ריזיק פאַרשיידנקייַט פון גאַמעס מיט פּאַזאַלז & לאַקוואָ, דרייַ אין אַ רודערן & ראַקוואָ; איר וועט געפֿינען דאָ אין דעם אָפּטיילונג פון אונדזער פּלאַץ!


text:
אורי לופאליאנסקי
אורי לופּאָליאַנסקי (געב. 1951) איז געווען דער בירגערמייסטער אין דער ירושלימער מוניציפאליטעט פון ירושלים פון 2005 ביז 2009. ער האט אויפגעשטעלט, און איז דער פארזיצער פון, די יד שרה געזעלשאפט וואס באזארגט געצייג פאר מענטשן וואס ליידן פון דעפעקטיווקייטן.
ער איז א חרדישער ייד. און א שטארקער פארעהרער פון הרב יוסף שלום אלישיב.
ביאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
לופאליאנסקי איז געבוירן אין יאר 1951 אין חיפה צו זיין פאטער יעקב לופאליאנסקי, א פוילישער ייד, און זיין מוטער, מלכה ראזנבלום. ער האט געלערנט אין דער ליטווישער ישיבה גדולה תורה אור אין קרית מאטערסדארף, ירושלים און אויך אין ישיבת הנגב אין נתיבות.
לופאליאנסקי האט געדינט אלס פאראמעדיקער אין דער מיליטער. אין 1976 האט לופאליאנסקי אויפגעשטעלט "יד שרה", אן ארגאניזאציע מיט 6,000 וואלונטירן פארשפרייט איבער גאנץ ישראל וואס העלפט קראנקע און בארגט זיי מעדיציניש אויסריכטונג. פאר זיין ארבעט אין דעם פעלד האט ער באקומען עטלעכע פריזן, צווישן זיי (אום 1994) דעם ישראל פריז.
ער האט חתונה געהאט מיט מיכל, אן אייניקל פון הרב יצחק ברויער. זיי האבן 12 קינדער.[1]
פאליטיק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אורי לופאליאנסקי איז געוועלט געווארן אלס מיטגליד אין דער ירושלים שטאטראט צומערשט אום 1989. ער איז א פארטרעטער פון דער דגל התורה פארטיי, וואס לויפט אין די וואלן צוזאמען מיט אגודת ישראל אונטער דעם נאמען פאראייניגטע תורה יידישקייט.


text:
קוגל
קוגל (ענגליש: pudding) אן עסנווארג, די אלגעמיינע קוגל איז דער "קארטאפל קוגל" און דער "לאָקשן קוגל".
מענטשן מיינען אז דאס ווארט "קוגל" שטאמט פון לשון קודש ווארט "כעיגול", וואס מיינט "אזוי ווי א רינג", וויבאלד די ארגינעלע קיגלעך זענען געפורעמט קיילעכדיג. אבער אין אמת'ן דאס איז אן אריגינאל יידיש ווארט וואס באדייט א זאך מיט דער צורה פון א באל, גלייך ווי דייטשיש: Kugel.
פאראן צענדליקער אויב נישט הונדערטער סארטן קוגלען. קוגלען קענען זיין זיס, זאלציק, פארברענט, נאס, טרוקן, הויך, פלאטשיג, אדער סיי וועלעכע אנדערע פארעם. קוגלעך ווערן געמאכט פון פארשיידענע סארטן עסנווארג.
קוגלעך קענען צוטיילט ווערן אין עטליכע משפחות.
אינהאַלט
טייג קוגל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
מעהל קוגל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
לאקשן קוגל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
לאקשן קוגל איז געמאכט פון געקאכטע לאקשן מיט פארברענטע צוקער. די פוילישע מאכן דאס זיס און די ירושאלמער מאכן דאס שארף.
קארטאפל קוגל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אווערנייט קוגעל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אין די לעצטע צען יאר איז אין חרדישע ערטער צושפרייט געווארן דער געדאנק פון אווערנייט קוגל, וואס מיינט אז מען לאזט דעם קוגעל זיך באקן פאר סאך א לענגערע צייט ווי עס נעמט דאס עצם קאכן, צומאל פיר און צוואנציג שעה אבער אויף אן אופן אז עס זאל זיך נישט ממש פארברענען, דער רעזולטאט איז א קוגל וואס איז שטארק דורכגעבאקן מיט א מער טונקעלן קאליר.
דער טעכניק ווערט בעיקר גענוצט אויף קארטאפל קוגל, באריכטן פון ניצן דעם טעכניק אויף אנדערע קוגלען צייגן אז עס איז נישט גאר ווירקזאם.
פרוכט קוגלען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
עפל קוגל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
ציבעלע קוגל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
ציבעלע קוגל איז א מאכל וואס מען עסט אין סקווערער חסידות, אום פרייטיג צונאכטס סעודה; עס איז ציבעלע ארומגענומען מיט טייג - ווי א גרויסע קרעפל. דאס איז אלץ די ענין פון 'פשטידה' וואס איז דערמאנט אין שו"ע, אלץ זכר צו די מן וואס איז אזוי געווען.
אין מקור - אינדערהיים אין אוקריינא, פלעגט דאס זיין א בהמה לעבער קוגל; און נאכן קריג, ווען דער סקווערער רבי - ר' יעקב יוסף טווערסקי זצוק"ל האט נישט געהאט קיין בהמה לעבער, ווייל ער האט נאר געגעסן בהמה פלייש וואס איז געשאכטן מיטן חומרה - אכטונג צו געבן אויף די 18 סימני טריפות, דערפאר איז די קוגל געבליבן מיט ציבעלע אן די לעבער. זינט דאן איז דאס א ציבעלע קוגל.
אין טאהש איז נאך היינט דא די מנהג, צו עסן א לעבער קוגל.
ווען עסט מען קוגל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אסאך האלטן אז עסן קוגל איז א מצוה בפרט אויף שבת קודש. ס'איז באוואוסט דער גודל החשיבות וואס נשיאי עולם וגדוליהם האבן מייחס געווען צום עסן פון קוגל. בשעת מ'עסט אויך א געשמאקע קוגל, איז מען מקיים אויך מצות עונג שבת.
- קוגל, Cooks.


text:
2011
2011 איז דאס 11טע יאר אינעם 21סטן יארהונדערט. א געוויינטלעך יאר, וואס איז לאנג 365 טעג. דעם 1טן יאנואר 2011 לויטן גרעגאריאנישן קאלענדאר פֿעדערט דעם 1טן יאנואר לויטן יוליאנישן קאלענדאר מיט 13 טעג.
אלע דאטעס דא זענען לויטן גרעגאריאנישן קאַלענדאַר.
אינהאַלט
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1טן יאנואר - עסטלאנד ווערט א מיטגליד אין דער אייראזאנע
- 22סטן פעברואר - 65 מענטשן שטארבן אין אן ערדציטערניש אין ניי זילאנד
- 11טן מערץ - אן ערדציטערניש מיט שטארקייט 9.0 און א צונאמי קלאפן האנשו אינזל, יאפאן, גורם זיין דעם טויט פון מער ווי 10,000 מענטשן.
- 28סטן יוני - אנטפלעקט געווארן די פערטע לבנה פון פלוטאן
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 23סטן יולי - עמי וויינהאוס, יידישע-בריטישע זינגערין (געב' 1983)
- 5טן אקטאבער - סטיוו זשאבס, גרינדער פון עפל קאמפיוטערס (געב' 1955)
- 20סטן אקטאבער - מואמאר קאדאפי, דיקטאטאר פון ליביע (געב' 1942)
- 15טן דעצעמבער - קריסטאפער היטשענס, בריטיש-אמעריקאנער פילאסאף (געב' 1949)
- 18טן דעצעמבער - וואצלאוו האוועל, פרעזידענט פון טשעכאסלאוואקיי און טשעכיי (געב' 1936)


text:
עסנווארג
עסנווארג זיינען פארשידענע מאטעריאלן וואס ווערן אריינגענומען אין די בעלי חיים דורך דעם וואס זיי עסן זיי, דאס איז כדי זאלן זיי זיך אָנשעפן מיט ענערגיע און אנדערע וויכטיגע באדארפענישן (ווי פראטעינס, זאלץ און פארשידענע וויטאמינס). אויב די עסן זיינען גיסנדיג הייסט דאס "געטראנקען". מענטשן און א סך אנדערע בעלי חיים עסן סיי פלייש פון אנדערע בעלי חיים (ארגאניזם) (וואס זענען נישט פון איר מין), און סיי געוואוקסן.
די פלאנצן (ברויכן צו עסן, נאר זיי קענען אויך) באקומען ענערגיע פון די זון.
אינהאַלט
- 1 סארטן עסן
- 2 שאפן עסן
- 3 עסן פראצעסירונג
- 4 עסן ארום דער וועלט
- 5 דאס האנדל אין עסן
- 6 געזעצן און רעגולאציעס
- 7 פראבלעמען מיט עסן
- 8 זע אויך
סארטן עסן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
עסן איז דא פון פארשידענע סארטן, און יעדעס סארט העלפט דעם מענטש אין אן אנדערן וועג.
די הויפט ענערגיע געבער[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דגן: ווייץ, גערשטן, רייז, .....
פראטין[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
וויטאמינען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
סתם פאר געשמאק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
געטראנקען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אלקאהאל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
שאפן עסן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פאנגען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פאנגען מיינט, כאפן אין די וועלדער ווילדע חיות. היינט אדעוועט מען די חיות אין פארמאכטע שטאלן און מען דארף נישט מער פאנגען.
פלאנצען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
עסן פראצעסירונג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
קאכן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
קאכן מיינט, מאכן די עסנווארג הייס אין קאכעדיקע וואסער צוליב די פאלגענע סיבות:
- א זעלכע מאכלים וואס מען קען נישט עסן רויא און מען מוז זיי ווייך מאכן כדי זיי צו קענען עסן. ווי פלייש, לינזן, א.ד.ג.
- מען קאכט פארשיידענע מאכלים צוזאמען כדי אויסצומישן א פאר טעמים צוזאמען וואס מאכט געשמאקער די עסן.
באקן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
באקן מיינט, אריינלייגן די עסנווארג אין א פארמאכטע אנגעהיצטע אויוון כדי צו פארברענען, אדער אַרט מאכן דעם מאכל. אין אלגעמיין באקט מען מעל געמישט מיט פארשיידענע עלעמענטן אויף צו מאכן ברויט, קיכל א.ד.ג.
- כדי זאל די עסנווארג נישט שנעל פארברענט ווערן און כדי צו איבערלאזן פייכקייט אין דעם מאכל נאכן באקן, לייגט מען אריין אין דעם מאכל בוימל.
- כדי זאל דער מאכל האבן א געשטעל און זאל נישט צאמפאלן, לייגט מען אריין אין איר אייער.
פרעגלען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פרעגלען מיינט, אריינלייגן די עסנווארג אין א הייבש ביסל אויל כדי צו פארברענען, ארט מאכן און קאכן די עסנווארג. מען פרעגלט טשיפס, שניצל א.ד.ג.
זאלצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
זאלצן מיינט, שיטן א הייבש ביסל זאלץ אויף די עסנווארג. איר צוועק איז:
- צו אפהיטן עסנווארג זאלן נישט קאליע ווערן.
- צו ארויסנעמען די בלוט פון די פלייש כדי צו כשר'ן וויבאלד עס איז פארבאטן אין די הלכה צו טרינקען בלוט.
בראטן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
בראטן מיינט, פארברענען די עסנווארג אויף עכטע פייער. דאס מאכט מען אויך כדי צו ארויס נעמען די בלוט פון די פלייש אויף צו כשר'ן די פלייש אויב מען האט דאס נישט געזאלצן ביז דריי טעג נאך'ן שעחטן.
זויערן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
זויערן מיינט, איינווייקן עסנווארג אין עסיק כדי צו אפהיטן די עסן אויף זייער א לאנגע צייט. ווי למשל אוגערקעס.
פערמענטירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
עסן ארום דער וועלט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- פאלאפל אין ארץ ישראל
- א גאנצער געבראטענער קעמל ביי די אראבער
- די סאפיסטיקירטע עסן פון די פראנצויזן
- די הימלישע געקעכצן ביי די אונגערישע
- די שארפע מעקסיקאנער עסן
- בארשט און הערינג ביי די רוסן
- טשאלנט, קוגל, און געפילטע פיש ביי אשכנייזישע אידן
דאס האנדל אין עסן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דער מענטש עסט פֿארמאל אין אלגעמיין 3 מאל א טאג: פרישטיק, מיטאג און נאכטמאל.
געזעצן און רעגולאציעס[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פראבלעמען מיט עסן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
איבערוואג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די ארימע לענדער אין אזיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
זע אויך[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- עסן.


text:
זשיבוי
זשיבוי (רומעניש: Jibou; אונגאריש: Zsibó; דייטשיש: Siben) איז א שטעטל אין זעלאזש יודעץ, זיבנבערגן ,רומעניע. אין 2004 איז די באפעלקערונג געווען 11,277.
זשיבוי געפינט זיך נישט ווייט פונעם סאמעש טייך, 20 ק"מ צפון-מערב פון צילנמארק, און 60 ק"מ צפון פון קלויזנבערג.
יידן אין זשיבוי[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אין 1877 האבן געוואוינט אין זשיבוי 142 יידן, אין 1930 640 יידן.
דער לעצטער רב דארטן איז געווען הרב אשר שמואל כ"ץ זצ"ל, וועלכער האט שפעטער נאכן קריג געוואוינט אין מאנטריאל, ער האט עטליכע קינדער פון די גרויסע רבנים אין די חרדי'שע קרייזן, צווישן זיי:
- הרב אהרן גד היינטיגער קאפוש'ער און איידעם ביים פריערדיגן
- הרב מנשה איידעם ביי הרב מ'פריימאן (דייטש) זצ"ל און היינטיגער פריימאנער רב
- הרב צבי ישכר דוב (בערל) איידעם ביי הרב דושינסקיא גאב"ד ירושלים זצ"ל, און אבד"ק דושינסקיא אין וויליאמסבורג
- אבד"ק דזשיבוי מאנטריאל
בשעת די נאציס זענען דארטן אריין געקומען האבן דארטן געוואוינט ארום 200 אידישע משפחות


text:
Lerwick געשיכטע
ברעססייַ סאָונד, די שעלטערד אויסשטרעקן פון וואַסער צווישן די מאַינלאַנד פון שעטלאנד און די אינזל פון ברעססייַ, איצט קוקט אַ קלאָר ווי דער טאָג אָרט פֿאַר אַ פּאָרט. אבער ביז אַרום קסנומקס עס זענען נאָר אַ ביסל כאַץ דאָ אלנגעזאמלט אַרום אַ לעיר-וויק, נאָרסע פֿאַר "מוטנע בוכטע".
אין יוני פון יעדער יאָר פון קסנומקס די האָלענדיש פישערייַ Fleet אלנגעזאמלט אין ברעססייַ געזונט אין יאָג פון מייגרייטינג הערינג. שעטלאַנדערס שטעלן אַרויף צייַטווייַליק כאַץ צוזאמען די ברעג פון די געזונט צו האַנדלען מיט די האָלענדיש. די ענסוינג יערלעך פֿעסטיוואַל איז געווארן פאַרנאַנט פֿאַר שיכרות און ימעראַליטי. איין פֿרום טוישעוו פון סקאַללאָווייַ, הויפּטשטאָט פון שעטלאנד בייַ די צייַט, קאַמענטאַד אויף "די גרויס אַבאַמאַניישאַן און רשעות באגאנגען יאָריק דורך די האָללאַנדערס און לאַנד מענטשן ..." פֿאַר פילע יאָרן די אויטאריטעטן ינסיסטאַד אַז די שאַנטי שטאָט אַז ספּראַנג אַרויף צוזאמען ברעססייַ סאָונד יעדער זומער איז געברענט אַראָפּ נאָך די האָלענדיש האט אוועקגעגאנגען.
אבער דורך קסנומקס די ויסגלייַך דאָ איז שיין מער שטענדיק, און די רעגירונג איז געווען שיין ינקריסינגלי באַזאָרגט דורך דער אינטערעס פון די האָלענדיש אין ברעססייַ סאָונד און אין שעטלאנד מער בכלל. דורך די צייַט פון די צווייט מלחמה צווישן בריטאַן און האָלאַנד אין קסנומקס, דייַגע האט ריזאַן גענוג צו באַרעכטיקן די בנין פון אַ Fort אָוווערלוקינג Lerwick פּאָרט. דעם שפּעטער געווארן מיסיע שאַרלאַט. עס איז איצט ענקלאָוזד דורך די שטאָט, און מיט די רעקלאַמיישאַן פון לאַנד און בנין פון נייַ דאַקס, ניט מער דאַמאַנייטינג די שאָרליין ווי אַמאָל עס האט.
Lerwick געצויגן צו וואַקסן אַרום דעם מיסיע. אין זייַן האַרץ איז געווען קאַמערשאַל סטריט, פּאַראַלעל צו די ברעג און ענקלאָוזד דורך בנינים אויף ביידע זייטן, ווי Stromness אין Orkney. צוטריט צו די ים איז געווען דורך די גאַפּס צווישן די בנינים אויף דער סעאַוואַרדס זייַט פון די גאַס, וואָס האבן צו יחיד ווהאַרוועס און פּיערס. א געפיל פון ווי דאָס אַמאָל געקוקט קענען זיין גאַינעד בייַ די דרום מזרח סוף פון קאַמערשאַל סטריט. די לאָדבערריע, דער בנין אויסער די קווינס האטעל, איז ביסל געביטן זינט דער קסנומקסס.
די עשירות די הערינג געבראכט ערלויבט אַ הויפּט פּלאַננעד יקספּאַנשאַן פון Lerwick, פאָקוסעד אויף די פייַן טאַון האַלל. דאס איז געווען געבויט אין קסנומקס אויף דעם העכסטן פאַראַנען פּלאַץ, מיט זייַן צוריק צו דער פּאָרט און facing די נייַ שטאָט. דורך די צייַט זעטלאַנד געווארן אַ קאַונטי באַזונדער פון Orkney, אויך אין קסנומקס, Lerwick איז געווען די נאַטירלעך היים פֿאַר די קאָונטי בנינים, וואָס זענען געבויט נעבן די שטאָט זאַל.
ווי פרי ווי קסנומקס עס איז געווען מעגלעך צו זעגל פון Lerwick צו Leith, כאָטש די מערסט פאַרלאָזלעך מאַרשרוט איז דורך האַמבורג! פֿון קסנומקסס אַ בעסער דינסט האט שוין געגרינדעט, בפֿרט צו אַרויספירן שעטלאנד פּאָניעס פֿאַר נוצן אין ענגליש קאָאַלמינעס. פון קסנומקס דאָרט איז געווען אַ דאַמפער דינסט צו אַבערדעען, און דורך קסנומקס דעם אויך לינגקט צו קירקוואַלל און Leith. ביז קסנומקס די באַפעלקערונג פון שעטלאנד רילייד אויף די פּראָם פֿאַר מעדעצינישע באַדינונגען, ווייל דערוואַרט צו גיין פֿאַר קיין באַהאַנדלונג זיי דארף אין די עדינבורגה רויאַל ינפירמאַרי.
די קסנומקסס געווען אַ צייַט פון גרויס טוישן פֿאַר שעטלאנד. אין אַ סימבאָליש מדרגה, זעטלאַנד קאָונטי קאָונסיל איז געווארן שעטלאנד אינזלען קאָונסיל אין קסנומקס. און דורך דעמאָלט שעטלאנד איז ראַפּאַדלי שיין די צענטער פון די די צפֿון ים ייל בום מיט אַ וואַסט וואָקזאַל אונטער קאַנסטראַקשאַן בייַ סוללאָם וואָע.
ווי שעטלאנד ס נאָר שטאָט - און אַזוי בריטאַן ס מערסט נאָרדערלי - Lerwick געווארן דער פאָקוס פון הויפּט יקספּאַנשאַן. די פּאָרט געצויגן צו יקספּאַנד נאָרטהוואַרדס, און ברייט האָוסינג אַנטוויקלונג גענומען שטעלן צו די מערב און דרום מערב.
די מערסט פריש אַנטוויקלונג האט ינקלודעד נייַ בנין אַרום טייל פון די ברעג פון די לאַק פון קליקקימין. דאס האט בנין אין Lerwick פול קרייַז, פֿאַר אַן אינזל אין די דרום סוף פון די לאַק איז היים צו די בעאַוטיפוללי פּרעסערוועד בראָטש פון קליקקימין, ערידזשנאַלי געבויט עטלעכע קסנומקס יאָרן צוריק: דורך אַ גרויס גרענעץ די אָולדאַסט בנין אין דער געגנט.
הייַנט ס Lerwick איז אַ יקסייטינג צונויפגיסן פון די אַלט און די נייַ. עס איז אַ גרויס און פאַרנומען ארבעטן פּאָרט, און די טערמינוס פֿאַר די נאָרטהלינק Ferries צו קירקוואַלל און אַבערדעען. Ferries צו אנדערע דעסטאַניישאַנז אין סקאַנדינאַוויאַ, פאַראָע און יסעלאַנד זענען אויך רעגולער וויזאַטערז, און די ברעססייַ Ferry אַפּערייץ פון דאָ. אין די צפֿון סוף פון די פּאָרט איז די באָד פון גרעמיסטאַ, אַ פישערייַ בוט פון די קסנומקסס איצט עפענען אין זומער ווי אַ מוזיי.
קאַמערשאַל סטריט און זייַן ינווייראַנז ריטיין אַ כיין זעלטן געזען אנדערש די טעג. עס Offers אַ ברייט קייט פון יקסייטינג קליין שאַפּס און איז אויך היים צו Lerwick ס טוריסט צענטער, איינער פון די בעסטער לויפן און רובֿ נוציק איר זענען מסתּמא צו געפינען ערגעץ אין סקאָטלאַנד. קלימבינג קיין פון די קלאָססעס פליסנדיק אַרויף די בערגל פון קאַמערשאַל סטריט ברענגט איר צו די נייע שטאָט, בשעת צו די דרום די פּראָמאָנטאָרי פון דער קנאַב גיט ויסגעצייכנט קוקן פון ברעססייַ און אַריבער די דרום, Newer, פּאַרץ פון Lerwick.


text:
יאפאניש
יאַפּאַניש איז די אָפֿיציִעלע שפּראַך פֿון יאַפּאַן. די שפּראַך װערט געשריבן מיט דרײַ שרײַב-סיסטעמען: היראַגאַנאַ, קאַטאַקאַנאַ און קאנדזשי. 130 מיליאן מענטשן אין יאפאן רעדן יאפאניש.
אינהאַלט
בײַשפּילן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- אַ דאַנק: אַריגאַטאָ
- בױם: קי
- באַרג: יאַמאַ
תקופות[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פרי מיטל יאפאניש[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פרי מיטל יאפאניש איז די יאפאניש פון דער העיאנער תקופה, פון 794 ביז 1185. פרי מיטל יאפאניש האט א שטארקן איינפלוס פון כינעזיש אויף דער שפראך.
סטאטוס[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
יאפאניש איז נישט קיין אפיציעלע שפראך אין יאפאן. פראקטיש רעדט מען א סטאנדארטע פארעם פון דער שפראך זייט דער מיידזשי רעסטאראציע אין 1868, וואס שטאמט פון דער שפראך וואס מ'פלעג רעדן אין די העכערע קלאסן מענטשן אין טאקיא.


text:
פאסיל-ברענשטאף
פֿאסיל-ברענשטאף איז ברענשטאף געמאכט פון קוילן, נאפט אדער נאטירלעכן גאז. עס אנטהאלט א הויכן טייל פון קוילנשטאף.
כדי צו פאבריצירן דעם ברענשטאף דארף מען ארויסגראבן די רויע מאטעריע פון אונטער דער ערד און קאכן זי אונטער דרוק פאר א געוויסער צייט.
באניצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
מען קען ניצן פאסיל-ברענשטאף צו שאפן עלעקטריע אין א מאכט-סטאנציע. מען ברענט דעם ברענשטאף צו הייצן וואסער, וואס ווערט פארע און טרייבט א טורבינע, וואס שאפט עלעקטריע. מען ניצט גאז צו קאכן און פון נאפט מאכט מען בענזין צו פירן אויטאמאבילן, שיפן, עראפלאנען און ראקעטן.
ווען מען ברענט פאסיל-ברענשטאף שאפט עס לופט פארפעסטיקונג. טייל וויסנשאפטלער טענה'ן אז דאס טוט פארשאפן גלאבאלע אנווארעמען.


text:
נאָך איך לייענען אַלע די ביכער וועגן הארי פּאַטער, ריוויוד אַלע סעריע, און איר קענען שפּילן גאַמעס אָנליין פֿאַר פּאָטער הארי פּאַטער. ווער האט ניט געחלומט צו זייַן ווי העלדיש מאַזעק וואס לערנז אין אַ מאַדזשיקאַל שולע, סעראַונדאַד דורך געטרייַ friends? איר זענט נישט צופרידן מיט זייער לערערס, בשעת די לערערס קוק אין הארי. אויב איינער געהאָלפֿן אים, אנדערע נוצן מאַגיש צו שאַטן דער יינגל. ווען איר שפּילן, יקספּאָוזינג אַלע די פּלאַץ און Friends העלפן נוטראַלייז שונאים און געפֿינען אַ לייזונג צו אַלע פּראָבלעמס. שפּילן צוזאַמען און טאָן ניט זיין דערשראָקן.
גאַמעס מאַטערן פּאַטער דורך קאַטעגאָריע:
ווי ווונדערלעך אַז איינער ענגלישוואָמאַן דזשאָאַננע מערי געקומען אַרויף מיט אַזאַ אַ גרויס געדאַנק פֿאַר די פּלאַנעווען פון די בוך, אין וואָס אַ פּראָסט יינגל איז שטאַרק מאַזעק און גייט אריין דער סוד שול פון מאַגיש. דער בוך, געשריבן פֿאַר קינדער, פּלוצלינג געווארן אַ בעסצעלער, וואָס איז לייענען אויס, אַפֿילו די עלטערע דור. פאַנטאַזיע דזשאָאַן איז גענוג צו פאָרזעצן די געשיכטע אין די ווייַטערדיק וואַליומז. דער געדאַנק איז געווען אַזוי ומזיכער אַז אויף די ביכער אנגעהויבן צו מאַכן פֿילמען, און דאַנק צו די בקיעס פון די שרייבערס, דירעקטאָרס און אַקטערז, זיי פאַרנומען די העכסטע מדרגה פון פּאָפּולאַריטעט און אין די קעסטל אָפיס. ווי איר האָבן שורלי איינגעזען מיר זענען גערעדט וועגן הארי פּאַטער. דאס יינגל איז געווען ינוואַלווד אין אַ דעדלי שלאַכט אַנראַוואַלד דעסעיטפוללי אַפּאָוזיז קאָנספּיראַסיעס, אָבער טאָן ניט פאַרגעסן וועגן פרייַנדשאַפט און ליבע. די דינאַמיק פון אַנטוויקלונג פון געשעענישן זייער געשווינד און האלט די ופמערקזאַמקייַט פון די לייענער און צוקוקער צו די לעצט פּרק און סצענע. און מקריב איר שפּילן דעם שפּיל פון מאַטערן פּאַטער, מיר האָפֿן אַז זיי וועלן ויסקומען ניט ווייניקער יקסייטינג.
יעדער שפּיל & נדאַש; דעם איז אַ נייַ געשיכטע, פול פון געשעענישן, טאַסקס, ריסקס, אָבער אויך אָנגענעם מאָומאַנץ. די דעוועלאָפּערס האָבן פּרובירן צו מאַכן זייער פּראָדוקטן אין די פּערזענלעך מיינונג פון זאכן און איצט הארי קען קוקן און אַקט אין אַ גאָר נייע וועג. לעמאָשל, שיין אַ ביסל מענטשן לעגאָ, עס ריקאַווערז צו ויספאָרשן קאַסאַלז, דערגייונג אין זיי פון די דיזיינער, וואָס וועט זיין נוצלעך אין די לעצט, און קאָינס צו Refill דיין חשבון. אין דעם נסיעה ער בראַנדז ווי אַ פייַן יבערראַשן, און ניט זייער פיל. מיט שונאים בעסער נישט צו טרעפן קאָפּ-אויף, און אויב עס וועט דורכגיין דורך די מאַגיש מאנטל, איר וועט ווערן ומזעיק, און קענען צעטל פאַרגאַנגענהייַט זיי שטיל. נאָך פּאַסינג דורך דעם טויער, ער וועט אַריבערפירן איר צו אַ נייַ אָרט, אָבער ניט ווו איר געהאלטן די וועג.
בעת די שפּיל מאַטערן פּאַטער אָנליין, איר קענען אַפֿילו ווערן אַ תּלמיד פון דער שולע פון מאַגיש און באַזוכן די לעקציעס פון לעקטורער סנייפּ, וואס לערנט קוקינג סקילז פּאָושאַנז. איר דאַרפֿן צו קלייַבן זעקס ינגרידיאַנץ און שטעלן זיי צוזאַמען אין אַ טאָפּ, אַדינג בייַטנ לויט דער ריי יעדער אין די ריכטיק סיקוואַנס. צום באַדויערן, מיר קענען ניט דערציילן איר וואָס און ווען צו לייגן, ווייַל זיי טאָן ניט לערנען אין דעם קורס, אָבער מיר גלויבן אַז איר וועט געפֿינען די רעכט רעצעפּט. צו די רעכט אויף די טיש, איר וועט זען דעם רעזולטאַט פון די פאַרטיק רעזולטאַט. קאַלאַם & לאַקוואָ, רעזולטאַטן & ראַקוואָ; שוואַרץ פּילקע ווייזט אַז די קאָמפּאָנענט איר פּיקט רעכט, ווייַס & נדאַש; קאַמפּאָונאַנץ זענען אויסגעקליבן און געשטעלט אין די ריכטיק סדר. אויב די טרונק איז ניט געוויינט די ינגרידיאַנץ, דער ציילן וועט בלייַבן ונפיללעד.
הארי פּאַטער גאַמעס אָנליין צוגעגרייט און געפערלעך טעסץ. פּלאַנדזשינג אין די טונקל וואסערן צו ראַטעווען זיין Friends אין די קאָמפּיוטער ווערסיע איר וועט דאַרפֿן צו זאַמלען אין אַ טיף פון אַלדזשי, וואָס זענען קרעדאַטאַד ווי ווייזט. אָטעמען אויס דאָרט איר קענען ניט, און דעריבער, די צייַט פֿאַר קאַמף איז באגרענעצט. דורך קאַנטראָולינג די פייַל שליסלען, פּרובירן צו דורכפירן די אַרבעט מיט מאַקסימום עפעקטיווקייַט. פאָלקס אין די האָגוואַרץ קווידדיטטש שפּיל איז איצט בנימצא אין הארי פּאַטער גאַמעס. הארי ס בעסטער קאַטשער און איז אנערקענט דורך אַלע, אָבער איר זאָל נישט אָפּרוען, אָדער פאַרפירן די פּילקע. הייַנט אונדזער העלד שטייענדיק אויף די טויער, און די צוויי טימז פליען אויף בראָאָמסטיקקס איבער די פעלד און פּרובירן צו כעזשבן צילן מיט יעדער אנדערע אין די רינג, שטייענדיק אויף פּויליש. הילף מאַטערן פּאַטער צו ופהיטן די שעם און כאַפּן אַלע די סניטטש. נו, די גערלז וועט זייַן טשיקאַווע צו שפּילן מאַטערן פּאַטער גאַמעס, פּיקינג אַרויף זייַן קליידער און פּאַטינג איר האָר אין איר האָר. מיין באַליבט כאַראַקטער איז ווארטן געדולדיק, ווען איר ניטאָ געטאן צו ביטע די רעזולטאַט. אַפֿילו די ליבע פון די שפּיל זענען פאָרשטעלן אין די קייט ווו הארי שטייט אַ ראָמאַנטיש ליבהאָבער, קיסינג זייַן כאַווערטע, אָבער די מורא פון אנדערע מענטשן ס אויגן.
דזשק ראָוולינג & נדאַש; אַ מענטש פון זשעני. און ניט ווייַל זי איז ביכולת צו שרייַבן עפּעס בריליאַנט פון אַ ליטערארישע פונט פון מיינונג. ניין, נאָר דעם שרייַבער איז געווען קענען צו מאַכן אַ נייע פייע-מייַסע וועלט, וואָס אַזוי צופרידן די לייענער אַז עס האט ווערן טייל פון דעם לעבן פון יונג פאַנס פון פאַנטאַזיע. אין איין צייַט, דעם ווירקונג איז אַטשיווד נאָר צוויי מענטשן & נדאַש; דזשארזש טאָלקיען און זיין ניימסייק דורך די נאָמען פון לוקאַס. בלויז שטערן וואַרס און האר פון די רינגס קענען גלייַכן פּאָטטעריאַנוי פּאָפּולאַריטעט.
שפּיל אינדוסטריע מיד פּרובירן צו באַקענען דעם טעמע אין דער שפּיל. אבער, שפּילן גאַמעס מאַטערן פּאַטער האט נישט ווי אָדער אין ביכער אָדער אין דער קינאָ, סייַדן, פון קורס אַחוץ פֿאַר קווידדיטטש שפּיל. דעריבער, די ביכער וועגן אים זענען נישט סאַטיספאַקטאָרילי קאָמפּוטעריזאַטיאָן. אבער, פֿאַר פאַנס פון די סעריע וועגן אַ יונג מאַזעק איז ניט אוממעגלעך. זיי זענען ביכולת צו טאָן אַ פּלאַץ פון גוט קוואַליטעט גאַמעס. הארי פּאַטער גאַמעס אָנליין איז ניט שווער צו געפינען. דאָ אויף אונדזער וועבזייַטל עס זענען אַ ביסל. זיי זענען גאַנץ טשיקאַווע און אַפֿילו יקסייטינג. אבער עס איז אויך אַ שטערונג. כאָטש אפֿשר עס ס אַ פּלוס. אין סדר צו פֿאַרשטיין אַלע די כיין פון די זשאַנראַ איר האָבן שיין געזונט באַקאַנט מיט די וועלט פון ביכער וועגן הארי פּאַטער. און אָן דעם אין קיין וועג.
דער אמת איז, ניט אַלע פון די גאַמעס פון די מאַזעק שולע האָגוואַרץ זענען. עס איז אויך אַ פּשוט מיידל ס קלייד אַרויף גאַמעס, עס זענען פּאַזאַלז און. עס זענען מאָוזיייקס און קוועסץ אַנרילייטיד צו די געשיכטע. זיי אַלע געניצט די בילד פון די העלד. אָבער, די פאַקטיש פאַנס אַ יינגל געהייסן מאַטערן פּאַטער צו שפּילן אָנליין וועט זיין נאָר די גאַמעס אַז ביסט אַרבעט פון דזשק ראָוולינג ס דערציילונג אָדער איבערחזרן עס. וועלכער זייַן אותיות, און נישט צו אָפּשאַצן די צושטייַער פון די שרייַבער אין דער בילדונג פון קינדער איז אוממעגלעך. נאָך איר רגע נאָך טאָלקיען געראטן צו אינטערעס קינדער זייער דיק ביכער. די דורכשניטלעך זעקסט גראַדער איז שווער צו לייענען אַ 15-בלאַט געשיכטע פון די קעריקיאַלאַם, אָבער די פּאַטער ביכער זענען געגאנגען צו פריילעכקייַט. און קיין ענין וואָס וואַלועס זענען ינקאָרפּערייטיד אין דעם בוך. היים & נדאַש; קינדער לייענען. זאל זיי זאָגן אַז עס איז ניט ונדזערער, אָבער עס איז ווערט צו געבן די קינדער צו באַשליסן פֿאַר זיך וואָס צו לייענען און וואָס צו זיין. הארי פּאַטער און דעמאָלט פּערפאָרמס אַ וויכטיק מיסיע & נדאַש; קערט דער בוך צו קינדער.
דורך דעם וועג, טאָן ניט לייקענען דיין קינד שפּילן אויף די קאָמפּיוטער. לפּחות, ווי לאַנג ווי ער plays אויף אונדזער פּלאַץ. נאָך אַלע פּראָדוקטן זענען ארויסגעשטעלטע דאָ וועט ברענגען דיין גיימינג יורש בלויז נוץ. ספּעציעל וועגן אַ מאַזעק געהייסן מאַטערן פּאַטער גאַמעס זענען נוצלעך. נאָך אַלע, זיי זענען מסתּמא צו גרונט דיין קינד צו פרייַוויליקער צו באַקומען אַרויף פון די קאָמפּיוטער. צו לייענען אַלע די ראמאנען דורך דזשק ראָוולינג. און דאָרט, און נאָענט צו טאָלסטוי.


text:
געשיכטע
אַרגאָסטאָלי איז דער גרעסטער פון די Kefalonia וויללאַגעס מיט אַ באַפעלקערונג פון קסנומקס באוווינער. עס איז די הויפּטשטאָט און הויפּט פּאָרט פון די אינזל.
דאס קליין שטאָט האט שוין די הויפּטשטאָט פון דער אינזל זינט קסנומקס און איז ליגן אין דעם צענטער פון די אינזל ס דאָרעמדיק טייל.
אַרגאָסטאָלי איז שטייענדיק אויף די ווייַט סוף פון די בוכטע פון די זעלבע נאָמען וואָס איז סעראַונדאַד דורך בערג און ווערדאַנט וועלדער. ווענעטיאַן בנינים געניצט צו שטיין אין די שטאָט אָבער זענען חרובֿ צוזאמען מיט די גאנצע אַרגאָסטאָלי און כּמעט אַלע די אנדערע שטעט און וויללאַגעס פון דעם אינזל פון די שטאַרק ערדציטערניש פון קסנומקס.
די שטאָט האט שוין ריבילט זינט דעמאָלט, מיט די הילף פון די גריכיש רעגירונג אָבער ניט ענלעך פֿאַר די הויפּטשטאָט פון Zakynthos, קיין השתדלות האָבן שוין געמאכט צו טייַנען דעם טראדיציאנעלן אַרקאַטעקטשער און די היגע קאָלירן.
א שטיין בריק פון קסנומקס מעטער לאַנג גערופֿן דעם דראַפּאַנאָ בריק שטייט אין די אַרייַנגאַנג צו די הויפּטשטאָט, אין זייַן מיטן אַ קליין פּיראַמיד גערופֿן "קאָלאָנאַ" (קאַלאַם) איז שטייענדיק, דעדאַקייטאַד צו Charles de באָססעט וואס האט געבויט די בריק.
די מאָדערן און קאָסמאָפּאָליטאַן שטאָט פון אַרגאָסטאָלי איז זייער פאַרנומען און האט פילע טשיקאַווע פֿעיִקייטן און אַקטיוויטעטן צו פאָרשלאָגן. עס האט אַ אַטראַקטיוו קאָוסטאַל וועג פּראָמענאַדע וואָס איז באָרדאַד דורך דלאָניע ביימער און בעאַוטיפוללי פּאַוועד מיט פאַרביק פּעבאַלז פון דער ים. די וועג ענדס אין די קליין פּראָם קי ווו באָוץ אַרויסגיין פֿאַר די שטאָט פון ליקסאָורי יעדער העלפט אַ שעה און ווו קליין פישערייַ באָוץ זענען מורינג.
אַרגאָסטאָלי טאַון
די סענטראַל קוואַדראַט פון די שטאָט גערופֿן פּלאַטעיאַ וואַליאַנאָו איז אַ גרויס און אָנגענעם קוואַדראַט וואָס איז באָרדאַד דורך פילע רעסטראַנץ, קאַפעס און באַרס. בעת די יוונינגז פון זומער, דער קוואַדראַט געץ טאַקע ענג ווייַל עס איז דער אָרט ווו די לאָוקאַלז גיין פֿאַר זייער טראדיציאנעלן אָוונט גיין. עס איז דאך זייער טשיקאַווע און ענדזשויאַבאַל צו אָבסערווירן די קעפאַלאָניאַן וועג פון לעבן.
די פוסגייער ליטהאָסטראָטאָ סטריט (קאָבבלעד גאַס) איז די געשעפט גאַס פון דער הויפּטשטאָט און איז פול פון שאַפּס. עס איינער קענען באַווונדערן די שיין קהילה פון הייליקער ספּירידאָן און די טשיקאַווע זייגער טאַוער פון בעל קוואדראט.
אין אַרגאָסטאָלי איינער קענען אויך באַזוכן די אַרטשאַעאָלאָגיקאַל מוזיי פון Kefalonia וואָס הייזער טשיקאַווע אַרקיאַלאַדזשיקאַל פינדס פון די מיסענאַעאַן, די העללעניסטיק און די רוימער פּיריאַדז; די זאמלונגען אַנטהאַלטן קאָינס, שווערדן, סקאַלפּטשערז און סעראַמיקס פון יענע פאַרשידן פּיריאַדז.
אן אנדער ווערט-באזוכן מוזיי איז די קאָרגיאַלעניאָס געשיכטע און פֿאָלקלאָר מוזיי וואָס איז כאַוזד אין די ערד שטאָק פון די קאָרגיאַלעניאַן ביבליאָטעק; עס באשטייט אין אַ רעקאָנסטיטוטיאָן פון אַ טראדיציאנעלן קסנומקסטה יאָרהונדערט קעפאַלאָניאַן הויז און יקספּאָוזיז אַ רייַך זאַמלונג פון די אינזל ס Photographs.
די ימפּאָוזינג ביבליאָטעק פון דער הויפּטשטאָט האלט קסנומקס ביכער און אַלט מאַניאַסקריפּץ, צווישן וואָס עטלעכע זייער זעלטן. נירביי די ביבליאָטעק איז די שיין טעאַטער פון קעפאַלאָס וואָס איז באטראכט ווי איינער פון די בעסטער קינאָס אין גריכנלאנד.
די ליגהטהאָוסע פון הייליקער טיאַדאָר איז ליגן אַ פּאָר פון קילאָמעטערס פון אַרגאָסטאָלי און איז געווען געבויט דורך די בריטיש גובערנאטאר נאַפּיער; עס איז לאָוקאַלי באקאנט ווי "פאַנאַרי" (לייַכטטורעם) און באשטייט אין אַ קליין קייַלעכיק בנין מיט ווייַס דאָריק קאָלומנס. דאס שיין לייַכטטורעם עס איז איינער פון די טריידמאַרקס פון Kefalonia.
סאַמי איז די קלאָוסאַסט ברעג ריזאָרט צו די קאַפּיטאַל, נאָר אַ ביסל קילאָמעטערס פון עס. עס איז זייער פאָלקס און Offers ווונדערלעך ביטשיז אַז האָבן שוין באַלוינט מיט די בלוי Flag. אין דעם געגנט דער גאַסט וועט געפינען פאַרשידן אַקאַמאַדיישאַנז, פייַן טאַווערנז, לעבעדיק באַרס און אַ ברייט קייט פון שאַפּס.


text:
מסכת אבות
מסכת אבות איז די ניינטע מסכתא אין סדר נזיקין אין משניות. די מסכתא האנדלט אין ענייני מוסר, מידות טובות און דרך ארץ.
אין משניות האט מסכת אבות פינף פרקים. צוזאמען מיט דער ברייתא פון קנין תורה, ווערט די מסכתא גערופן פרקי אבות, און איז געדרוקט אין סידורים מיט דעם נאמען, צו זאגן די זומער שבתים מנחה צייט.
אויף מסכת אבות איז נישט דא קיין גמרא, נישט אין בבלי און נישט אין ירושלמי; אויך איז נישט דא אין דער מסכתא קיין תוספתא. אבער ס'איז דא אין מסכתות קטנות א מסכתא אבות דרבי נתן, וואס פארברייטערט דעם אינהאלט פון דער מסכתא.
אינהאַלט
נעמען פון די פרקים אין דער מסכתא[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- משה קיבל תורה מסיני.
- רבי אומר
- עקביא בן מהללאל אומר
- בן זומא
- בעשרה מאמרות נברא העולם
- קנין תורה: שנו חכמים בלשון משנה
אינהאלט פון דער מסכתא[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אנדערש ווי אנדערע מסכתות, מסכתא אבות איז נישט קיין הלכות, די מסכתא איז נאר עוסק אין מוסר, דרך ארץ און מידות טובות, און אויף דעם האט רבא געזאגט[1]
"האי מאן דבעי למהוי חסידא, לקיים מילי דאבות", דאס מיינט - ווער עס וויל זיין א חסיד זאל איינהאלטן וואס שטייט אין פרקי אבות.
פירושים אויף מסכת אבות[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- פירוש הר"ן
- הרב ישראל מאיר לאו, יחל ישראל אויף מסכת אבות
פארשידנס[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דער ברטנורא זאגט אז וועגן דעם הייבט זיך עס אן מיט משה קיבל תורה מסיני, וויבאלד די גויים האבן אויך פארדידענע מוסר וואס זיי פארשטייען, וויל די משנה זאגן אז מסכת אבות איז א קבלה מהר סיני פונקט ווי אלע אנדערע מסכתות.


text:
סכעלדע
די סכעלדע (האלענדיש: Schelde [ˈsxɛldə], פראנצויזיש: Escaut) איז א טייך לאנג 350 ק"מ. עס הייבט זיך אן אין צפון פראנקרייך, און שטראמט אין מערב בעלגיע אין פליסט אריין אין דרום-מערב האלאנד.
ליניע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די קוואלוואסערן פון דער סכעלדע זענען אין גואי, אין דעם איין דעפארטמענט פון צפון פראנקרייך. זי פליסט צפון דורך קאמבראי, און קומט אריין אין בעלגיע לעבן טורנאי. אין גענט, וואו דער הויפט בייטייך, דער ליס, קומט אריין,, קערט די סכעלדע צו מזרח. נאענט צו אנטווערפן, די גרעסטע שטאט אויף אירע ברעגן, פליסט די סכעלדע מערב אריין אין האלאנד צום צפון ים.


text:
מאָדנע זאכן זענען געשעעניש אַרום. איר וועקן אַרויף און פּלוצלינג פאַרשטיין אַז איר זענט נישט אין זיין צימער, און אין אַ מאָדנע צימער. ניט איין זאַך טוט נישט ויסקומען באַקאַנט צו איר. ווי האט דעם פּאַסירן און ווו איר זענען? פּרובירן צו קלייַבן, איר וויסן אַז די טירן זענען לאַקט און די פֿענצטער האט נישט. דעם פּאָטער אָנליין שפּיל טשאַמבער פון סעקרעץ, אין וואָס איר האָט צו שפּילן צו געפֿינען אויס. מיר וועלן נישט לאָזן איר אָן ווייל דערציילט, און אויב זיי קוקן רעכט, פֿאַר זיכער וועט קענען צו אַנראַוואַל די מיסטעריע פון קאַוואָנע און שטענדיק קוקן פֿאַר די פאַרבאָרגן אַרויסגאַנג. צוקוקנ זיך צו די נומערן און סטרינגס, פּיקס אַרויף זאכן, און פּרובירן צו צולייגן זיי.
גאַמעס ץערקעס ןופ רעבמַאשט דורך קאַטעגאָריע:
א סעריע פון אָפּציעס פֿאַר די טשאַמבער פון סעקרעץ אָנליין גאַמעס קיין ברירה און איר האָבן צו וועלכער איז צו געפֿינען דעם דרך צו ישועה. אַפֿילו די מערסט אָנגענעם אָרט קענען ווענדן אין אַ טראַפּ און אַ טורמע אויב איר קענען ניט פרעעלי לאָזן עס. עטלעכע שפּאַס פּאָזע ספּעציעל האַרט טנאָים, לימאַטינג דיין אַקשאַנז צען סעקונדעס, פֿאַר וואָס עס איז נייטיק צו אַנראַוואַל די קאָד פון די בנין און האט ניט ופרייַסן.
עס איז געווען באזירט אויף דעם אַלע די אידיש פון דעם זייַל, און בלויז דיין וויץ, פלינקייַט און שנעל ענטפער וועט העלפן צו סאָלווע אַלע די פּאַזאַלז.
אַמאָל אין דער אַלט מאַנשאַן, איר קענען באַווונדערן די פּיינינגז אויף די ווענט, וואַרעם פייַער דורך דעם קאַמין, געזעסן אין אַ גרינג שטול און ויספאָרשן די אלטע רעליקס אויף די שעלוועס. אבער עס רירט און רירט ווי לאַנג ווי איר טאָן ניט פאַרשטיין אַז עס איז ניט אַנטלויפן. און, ווי גליק וואָלט אָנהייבן צו באַשייַמפּערלעך זיך פּאָלטערגעיסץ אין דעם מאָמענט, סקאַרינג איר מיט אומגעריכט מווומאַנץ פון אַבדזשעקס און ינסקריפּשאַנז אויף די ווענט. אַפֿילו די העלדיש שטיין האָר אויף סוף, און נאָך איר האָבן נישט טריינד פֿאַר ניצל אין עקסטרעם סיטואַטיאָנס. אבער נישט לעבן ווי העלדיש ריטער, און קיין איינער צו העלפן איר, וועט האָבן צו קאָפּע זיך.
ונטערזוכן יעדער ווינקל פון די פּלאַץ און קלייַבן זיך זאכן וואָס קענען קומען אין האַנטיק אין עטלעכע פונט. צו וויסן וואָס צו קוקן פֿאַר, קוק אין די אַרבעט רשימה ווו איר אָנווייַזן וואָס און ווי פיל איר האָבן צו געפֿינען. נאָר מיר האָבן צו שפּילן געשווינד, אַנדערש די סיטואַציע וועט באַקומען אויס פון קאָנטראָל און איר וועט אומקומען.
אבער, אויב אין אַ באַקאַנט אָרט באַשטעטיקן, איר קענען ניט פּאַניק, עס איז געפֿונען געוואָרן אין דעם קבר אין דער אַלט סעמעטערי, ציען זיך צוזאַמען וועט ניט זיין גרינג. די אַטמאָספער, צו לייגן עס מיילדלי, בייז. גרוי נעפּל ראַדוסאַז וויזאַביליטי און טוט נישט פֿאַרשטיין עס פעלץ גאָוס כאַול, פעלץ סאָווע פלעוו צו גיינ אַף. אין די עקן רוק סאַטאַל שאָטן. ליכט, אויך קליין, און נאָר אַ שמאָל פֿענצטער ברייקס אַ ביסל קאַלט ליכט פון די פול לבנה. וואָס צו טאָן אין אַזאַ אַ סיטואַציע, שווער צו זאָגן פֿאַר זיכער. האט איר קוקן פֿאַר אַ שטורקאַץ און אַ גלייַכן אָדער לייטער וועט אַקסאַדענאַלי אין אייער קעשענע.
די טשאַמבער פון סעקרעץ אָנליין גאַמעס פאָרשלאָגן אַנטלויפן פון די טורמע ווו איר זענען אויף אַ פאַלש באַשולדיקונג. קיין איינער מיינט צו גלויבן אין דיין ומשולד און פוילן אין די דאַנדזשאַנז נאָר טאָן ניט ווילן צו.
עקספּעריענסע אַלע באַקאַנט צו איר מעטהאָדס און צולייגן זיי אין פיר
אָדער אפֿשר איר האָבן יקסטראַקטיד די יקספּלאָוסיווז? דעמאָלט עס וועט זיין גרינגער צו אַנטלויפן, סייַדן איר ופרייַסן זיך. & נבספּ;
עס זענען קאַסעס ווו ייליאַנז זענען סטילינג מענטשן פֿאַר זייער מיסטעריעז יקספּעראַמאַנץ. און וואס וואָלט האָבן געסט אַז איין טאָג די ונענוויאַבלע גורל באַגרייַפן איר. וואַקינג אַרויף אין אַ מאָדנע אָרט, איר טאָן ניט זען די געוויינטלעך זאכן וואָס קען העלפן צו אַנטלויפן. דאָ, אַפֿילו די טירן טאָן ניט, לפּחות אין אונדזער ערדישע פאַרטרעטונג. מיר וועט האָבן צו האַנדלען מיט וואָס מיר האָבן און טרעפן ווי צו וואָס צו נוצן.
עס וועט זיין מער באַקאַנט און געבוירן דאַנדזשאַנז, למשל, אַ שולע, אַ פּריוואַט שלאָפצימער אָדער פּליירום. אויב עס האט נישט לאַקט די טיר און פֿענצטער, עס וואָלט זיין געוויינטלעך אין אַ באַקאַנט סוויווע. אבער שכל אַז איר האַלטן די מאַכט מיט אומבאַקאַנט ינטענטשאַנז, קאַנטריביוץ אין מיינונג די כאַאָס און פּאַניק. אָן ווארטן פֿאַר אַ פּריקרע אַוטקאַם, עס איז צייַט צו ויספאָרשן דער געגנט און נעמען באַשטימענדיק קאַמף. צוקוקנ זיך צו די אַרבעט און נאָכגיין זיי דווקא און געשווינד. איר וועט נאָר מצליח אין דעם פאַל.


text:
דעזש
קאארדינאטן: 47°05′14″N 23°48′19″E / 47.08722, 23.80528
דעזש (רומעניש: Dej; אונגאריש: Dés; דייטשיש: Desch, Burglos) איז א שטאט אין זיבנבורגן, צפון-מערב רומעניע, 60 ק"מ צפון פון קלויזענבורג, אין קלוזש פראווינץ. זי געפינט זיך וואו דער סאָמעשול מיטש טייך טרעפט אן דעם סאָמעשול מארע טייך. די שטאט געפינט זיך ביי א וויכטיגן שניידוועג פון באנען און שאסייען וואס באהעפטן צו קלויזנבורג, באיא-מארע, סאטמאר, דעדא, ביסטריץ און וואטרא דארניי.
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דעזש איז אן אלטע זאלץ גראבן שטאט געבויט אויף בערגישער ערד. די ערשטע דאקומענטן וואס דערמאנען די שטאט גייען צוריק ביז די יארן 1061 און 1214. שוין אין רוימישע צייטן האט מען געפינען אין דעם ראיאן גרויסע זאפאסן פון זאלץ. די דעזש פעסטונג האט מען געבויט צווישן 1214 און 1235.
פון 1876 ביז 1920 איז דעזש געווען די הויפטשטאט פון סזאלנאק-דאבאקא פראווינץ; פון 1920 ביז 1940, די הויפטשטאט פון סאָמעש פראווינץ.


text:
רייז
רײַז איז א פֿלאַנץ וואס זי איז בעשטימט צו עסן. עס איז ביליג, גרינג, מאכט נישט גראב, זעטיגט און געשמאק. רייז וואקסט אין די ווארעמע לענדער פון דער וועלט, אין אזיע און אפריקע.
אין א טייל לענדער איז רייז דאס עיקר עסן. צו עסן רייז מוז מען זי פריער קאכן. אין שפאניע טוט מען פרעגלן די רייז אין איילבירטן אויל פארן קאכן אין וואסער. אין אינדיע עסט מען רייז מיט קארי.
אין יאפאן מאכט מען אן אלקאהאליש געטראנק, סאקע, פון רייז.
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
רייז פלעג וואקסן אין די אלטע צייטן אין דרום כינע און אינדיע. בערך אינעם ערשטן יארהונדערט האט מען געברענגט רייז קיין יאפאן. שפעטער איז רייז געווארן פארשפרייט פון אינדיע אין דרום אייראפע און אפריקע.
וואקסן רייז[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
מען פלאנצט רייז אין א פלאכן פעלד פיל מיט וואסער. איידער מען שניידט די תבואה דארף דאס וואסער רינען אראפ פונעם פעלד. אמאל פלעג מען פלאנצן רייז אין א פעלד נאר יעדן אנדער יאר אדער יעדן דריטן יאר, אבער היינט ניצט מען קונסטמיסט און מען פלאנצט רייז אין א פעלד יעדן יאר.
אין לענדער נאנט צום עקוואטאר וואקסט רייז צוויי מאל א יאר.


text:
קריגן SMS אַרטיקלען אויף די וועב
אויף דעם וועב פּלאַץ איר וועט קענען צו באַקומען SMS טעקסט אַרטיקלען. עס כולל עטלעכע טעלעפאָן נומערן וואָס קענען זייַן געניצט צו שיקן SMS אַרטיקלען צו. די SMS אָנזאָג וועט דעמאָלט אנטפלעקט אויף דעם וועב זייטל. עס איז פֿרייַ צו נוצן דעם פּלאַץ און עס טוט ניט דאַרפן פאַרשרייַבונג צו נוצן עס. דאס איז נוציק פֿאַר ריסיווינג אַ SMS אָנזאָג אָן געבן אויס דיין פאַקטיש טעלעפאָנירן נומער.
צו אָנהייבן ניצן דעם נאָר שיקן אַ אָנזאָג צו די טעלעפאָן נומערן ליסטעד אויף די פראָנט בלאַט.
ביטע אָננעמען אַן אַנטשולדיקונג אויב דעם טעקסט איז ניט ריכטיק געשריבן. דעם טעקסט האט איבערגעזעצט פון ענגליש דורך Google זעץ.


text:
אייזבארג
אייזבארג איז א גרויסע בארג פון אייז וועלכע שווימט אין דעם אקעאן נאכדעם וואס עס ברעכט זיך אפ פון ריזיגע גלעטשערס ביי די צוויי שפיצן פון די וועלט.
דעטאלן און פאקטן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די וועלט באשטייט פון 7 קאנטינענטן, און 5 אקעאנען וועלכע פארנעמען אין סך הכל איבער 70 פראצענט פון די וועלט'ס אויבערפלאך. די וועלט'ס ערד איז איינגעטיילט אין דריי טיילן: אינדערמיטן איז צפון און דרום אמעריקע, אויף איר רעכטע זייט איז אייראפע און אפריקע, און אויף איר לינקע זייט איז אזיע (וועלכע באשטייט פון רוסלאנד, כינע, אינדיע) און אויסטראליע. צפון און דרום אמעריקע זענען גענצליך אפגעטיילט פון די אנדערע צוויי טיילן מיט די צוויי גרעסטע אקעאנען וועלכע זענען דער פאציפישער און אטלאנטישער אקעאנען. די אנדערע צוויי טיילן זענען אבער יא באהאפטן אויפ'ן העכערן טייל (צפון) און רוסלאנד האט טיילן אין אייראפע און אין אזיע. דער אקעאן וועלכע טיילט אפ די אונטערשטע (דרום) טיילן פון אזיע און אפריקע איז דער אינדיאנער אקעאן וועלכע איז דער דריטער גרעסטער אקעאן.
די צוויי פארבליבענע אקעאנען געפינען זיך ביי די שפיצן פון די וועלט. דער ארקטיק געפינט זיך ביים צפון שפיץ פון די וועלט און דער דרום אקעאן געפינט זיך ביים דרום טייל פון די וועלט וועלכע ווערט גערופן דער אנטארקטיק.
פון די 5 אקעאנען זענען די ארקטיק און דרום אקעאנען גענצליך פארפרוירן א גאנץ יאר, דער פאציפיק און אטלאנטיק ווערן נאר פארפרוירן אויף צפון, און דער אינדיען אקעאן ווערט קיינמאל נישט פארפרוירן.
כאטש דער דרום אקעאן איז גרעסער ווי דער ארקטיק איז אבער די צפון טייל פון די וועלט מער פארפרוירן אין דער ווינטער ווייל עס איז פשוט קעלטער און עס נעמט אריין 3 אקעאנען. די ווינטערס פון די צוויי שפיצן פון די וועלט פאסירן אין אנדערע צייטן. דער צפון ווינטער (וועלכער איז אונזער ווינטער) איז צווישן נאוועמבער און אפריל און דער דרום ווינטער איז פונקט פארקערט.
איבער דער ווינטער זענען די אקעאנען פארפרוירן צו איין שטיק אייז און איינמאל עס ווערט אביסל ווארימער הייבן זיך אן טיילן פון די אייז צוצוברעכן און שווימען ארויס צום אקעאן. די גרויסע שווימנדיגע שטיקער אייז ווערן גערופען אייזבערג ווייל זיי טאקע גרויסע בערג פון אייז וועלכע שווימען ארויף צום אויבערפלאך און פאלן אריין אין די ווארימערע טיילן פונעם אקעאן וואו זיי ווערן צעלאזט צוריק צו וואסער.
פארשטייט זיך אז ווען די אייזבערג הייבן אן אריינשווימען און צעלאזן זיך ווערן די וואסער שטאפלן געהעכערט און ווי מער אייזבערג אלס מער וואסער. אין די לעצטע יארן איז דער קלימאט פון די וועלט געווארן ווארימער און מער אייז ווערט צעלאזט ווי אמאל (רוב אייז ווערן קיינמאל נישט אויפגעלאזט אין די אקעאנען ווייל דער זומער איז זייער קורץ און די ווארימע וועטערס זענען אויך גענוג קאלט) און העכערט די וואסער שטאפלן וועלכע ברענגט צו פארפלייצונגן און אנדערע נארטורליכע קאטאסטראפעס. גלאבאלע אנווארימונג איז א פאקט און טייל סייענטיסטן זענען ביי דער מיינונג אז אין די קומענדיגע 100 יאר וועלן אלע אייז צעלאזט ווערן אין די וועלט וועט פארפלייצט ווערן.
די שווימנדיגע אייזבערג שטעקן זיך ארויס פון וואסער נאר א פינפטל און די אנדערע פיר פינפטלעך געפינען זיך אונטער'ן וואסער וואס מאכט די אייזבערג 4 מאל אזוי גרויס ווי מען זעט עס. בשעת אן אייזבארג שווימט מבול'ט אראפ דערפון וואסער און אייז וועלכע צעברעקלט זיך אין ים און מאכט אלס קלענער דעם אייזבארג.
אייזבערג זענען א גרויסע סכנה פאר שיפן און אפילו עס דעגרייכט נאר נאנט צו א שיף וועט די שיף צע'מזיק'ט ווערן פון די פאלנדיגע שטיקער אייז וועלכע פאלן מיט א שטארקן אימפאקט. עס איז פאראן ספעציעלע צענטערן וועלכע האלטן אן אויג אויף די אייזבערג און ווארענען שיפן צו שטיין ווייט דערפון און טיילמאל וועלן זיי באזייטיגן קלענערע אייזבערג וועלכע שטייען אין וועג דורך צובינדן צו שיפן. מיט דעם אלעם זענען שוין אסאך שיפן דערטראנקן געווארן פון אייזבערג ווען מען האט עס נישט באמערקט פון פאראויס אדער אויב דער קאפיטאן האט דאס נישט גענוג אויסגעמיטן.
איינע פון די וועלט'ס באקאנטע עקסידענטן פון א שיף און אן אייזבארג איז געווען דער גיגאנטישער טיטאניק שיף וועלכע איז צעריסן געווארן אין האלב פון אן אייזבארג אינמיטן די נאכט. (אגב, היסטאריע זאגט אז דער קאפיטאן פון די טיטאניק האט יא געוואוסט פון דעם אייזבארג אבער האט דאס נישט געוואלט אויסמיידן צוליב זיין שטאלץ מיט דעם גרויסן שיף וועלכע ער האט געהאלטן וועט נישט געזינקן ווערן פון אן אייזבארג).
סייענטיסטן פאלגן נאך אייזבערג שוין איבער הונדערט יאר און שטעלן טיילמאל אויף קליינע סטאנציעס אויף די גרעסערע אייזבערג און פארן מיט דערמיט ביז עס ווערט צו קליין און זיי טראגן אפ פון דארט. מיט צענדליגער יארן צוריק האבן געוויסע סייענטיסטן געארבעט אויף א פלאן צו שלעפן קלענערע אייזבערג דורך שיפן צו וואסערן און לעיקס וועלכע מאנגלן אין וואסער און עס וועט זיך דארט צעלאזן און העכערן די וואסער שטאפלן. די פלענער האט זיך אבער קיינמאל נישט אויסגעארבעט און נאך היינט האט דאס קיינער נישט באוויזן.
אייזבערג קומען אין אלע פארמאטן, גרויס און קליין. די ערשטע גרויסע אייזבארג איז רעקארדירט געווארן אין 956' און איז געווען 208 מייל לאנג און 60 מייל ברייט, בערך די גרויס פון בעלגיע. דעמאלט האט מען געמיינט אז דאס איז די ענדע פון די וועלט אבער אין 00' האט זיך אראפגעבראכן א שטיק אייז וועלכע האט זיך געמאסטן נאנט צו 7,000 סקווער מייל און איז צוגעגליכן געווארן צו די גרויס פון דזשעמעיקע.
די גאר גרויסע אייזבערג קומען פון דעם דרום אקעאן וואו עס ווערט ווארימער אין דער זומער ווי אין דעם ארקטיק און מער אייז ברעכט זיך אפ. די לענדער גרויס אייזבערג קענען אבער נישט שווימען צו ווייט ווייל ווען עס גרייכט שמעלערע דורכגענג ווערט עס פארהאלטן און צעלאזט זיך דארט. טייל אייזבערג ענדיגן זיך נישט צעלאזן ביז די ענדע זומער און ווערן צוריק פארפרוירן אין די ווינטער און דאס איז דער סיבה פארוואס די פארפרוירענע אקעאנען זענען בערגיק.
אפשטאמונג און פארשפרייטונג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אייזבערג קומען פון אלע 4 אקעאנען וועלכע ווערן פארפרוירן און ברעכן זיך אפ ביסלעכווייז. רוב אייז בלייבן יא אויף זייערע פלעצער און צעלאזן זיך דארט, יעדער לויט זיין שטאפל. אבער אלע אייז וואס פרירן איין העכער ווי די ים שטאפל ווערן עווענטועל אייזבערג ווייל צוליב זייער הויכקייט זענען זיי שווערערע שטיקער און ברעכן זיך אפ פון די איבעריגע אייז. איינמאל עס ווערט אן אייזבארג הייבט עס אן מיטשווימען מיט די ים כוואליעס און קען אפוואנדערן טויזענטער מיילן אוועק פון זיין ארגינעלן געבורטס ארט.
ווי דערמאנט קומען רוב גרויסע אייזבערג פון דעם דרום אקעאן אין וועלכע די קלימאטן זענען ווארימער זומער ווי אין דעם ארקטיק. אבער עס איז פאראן נאך א סיבה דערצו און דאס איז צוליב די פילע אינזלן וואס דער דרום אקעאן פארמאגט וועלכע פארמירן דעם אנטארקטיק. די פילע אינזלן און יבשה מאכן די אייז איינפרירן אויף העכערע שטאפלן און זענען נישט מסודר. דערפאר ווען עס ווערט ווארימער ווערט אלעס צעבראכן אויף ברעקלעך און ווער עס קען מאכט דעם וועג ארויס.
אויף אונזער טייל פון די וועלט קומען רוב אייזבערג פון גרינלאנד וואו עס זענען אויך פאראן אסאך אינזלן און וואסער קאמפלעקסן וועלכע פרירן איין זייער הויך און גיבן שפעטער ארויס אייזבערג. דער אייזבארג וועלכער האט געזינקן די בריטישע טיטאניק שיף איז אויך געקומען פון דארט.
רוב גרויסע אייזבערג זענען עטליכע הונדערט פיס דיק און עס זענען פאראן אזעלכע וואס זענען געווען נאנט צו טויזענט פיס דיק. עס איז נישט צום אפשאצן וויפיל טאנען א גרויסע אייזבארג קען וועגן און וויפיל וואסער עס פארמאגט אין זיך.
די איינציגסטע פלעצער אין דער וועלט וואו מען קען זען אייזבערג איז אין אלאסקע און אין גרינלאנד. ביידע געפינען זיך אייניג הויך צו צפון פון ביידע זייטן פון קאנאדע. מענטשן פארן ספעציעל צו די ברעגעס ווען מען הערט אז עס דרייען זיך ארום אייזבערג. טייל אייזבערג ווערן פארבלאנדזשעט צו די וואסער ברעגעס און ווערן דארט פארהאנקעט און צעלאזן זיך דארט. אין אזא פאל ווארענט מען מענטשן פון קומען צו די ברעגעס ווייל די וואסער שטאפלן גייען ארויף זייער הויך.
גאר גרויסע אייזבערג קען געדויערן עטליכע יאר ביז זיי ווערן אינגאנצן צעלאזט אויב זיי קומען נישט צוריק אן צו די קאלטע ערטער אין די ווינטער. עס זענען געווען אייזבערג וואס מען האט נאכגעפאלגט ביז 8 יאר ווילאנג עס איז שוין געווען גענוג קליין מען זאל עס מער נישט דארפן באוואכן. דורכאויס די צייט וועט עס זיך טיילמאל ארומדרייען און אמאל אויך איבערדרייען פארקערט, געוואנדן לויט די וואג פון אלע זייטן.
אין 952' האבן וויסנשאפטלערס געפינען אן אייזבארג אין קאנאדע'ס הויכע ארקטיק וועלכע האט זיך געמאסטן 35 סקווער מייל און איז נאר געווען 160 פיס דיק. דער אייזבארג האט אוועקגעשווימען נענטער צו דרום און איז קיינמאל נישט צוריק פארפרוירן געווארן אין די ווינטער אבער איז אויך נישט אזוי שנעל צעלאזט געווארן ווייל עס האט נישט געשווימען צו ווייט וואו עס איז ווארימער. די סייענטיסטן האבן דארט אויפגעשטעלט א פארשונג צענטער און שפעטער האבן זיי אויך אויפגעשטעלט א ראנוועי פאר פליגער און די אמעריקאנער עיר פארס האט זיך באנוצט דערמיט צו לאנדן זייערע פליגער. דער אזויגערופענער טי-3 אייזבארג האט אנגעהאלטן ביז 978' ווען עס האט געשווימען צו די דרום ברעגעס פון גרינלאנד און האט זיך דארט שנעל צעלאזט.
רוב אייזבערג זעען אויס ווי אפגעבראכענע שטיקער בערג אבער מען קען טיילמאל זען אייזבערג מיט די מאדנע'סטע פארעמען. ספעציעל זענען די פארעמען אינטערעסאנט נאכדעם וואס אן אייזבארג דרייט זיך איבער און מען זעט די פארעם פון די כוואליעס בעפאר די אייזבארג איז געווארן איינגעפרוירן.
איבער דער וועלט זענען פאראן צענדליגער טויזנטער שווימנדיגע אייזבערג גרויס און קליין אבער רוב פון זיי קומען נישט אריין אין די אקעאנען וואו עס דרייען זיך שיפן און זענען בכלל נישט קיין סכנה. אין 965' האבן עטליכע גרופעס וויסנשאפטלערס אפגעציילט 30,000 אייזבערג אין א 1,700 סקווער מייל געגענט אינעם אנטארקטיק.
היינטיגע שטודיעס[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
ווי דערמאנט האלטן די וויסנשאפטלערס א קאנטראל אויף די גרויסע אייזבערג כדי צו קענען ווארענען שיפן. אבער די אויספארשונגן גייען פיל ווייטער פון דעם און ווי מער זיי פארשן אלס מער ווערן זיי געוואויר. א גרופע סייענטיסטן פון נארוועגיע האבן נאכגעפאלגט אן אייזבארג פון 60 ביי 30 מייל פאר 10 יאר. דער אייזבארג האט זיך אפגעבראכן אינעם אנטארקטיק און איז דארט געשווימען 2 יאר און איז שטיין געבליבן פארהאנקערט ערגעץ פאר 5 יאר. נאכדעם האט זיך עס ארויסגעראטעוועט פון דארט און אפגעשווימען מער מערב וואו עס האט אריינגעקראכט אין פארפרוירענע וואסער און פון דעם צוזאמענשטויס האט זיך אפגעבראכן א פרישע אייזבארג וועלכע איז געווען 55 ביי 22 מייל גרויס. ביידע זענען דערנאך געשווימען פאר עטליכע יאר אינעם דרום אקעאן ווילאנג עס האט זיך צעלאזט אין ווארימערע וואסערן.
די סייענטיסטן באנוצן זיך מיט סעטעלייטס און ראדארן נאכצופאלגן די אייזבערג. די סעטעלייטס האלטן א חשבון אויף אלע פארפרוירענע וואסערן און ווען אייזבערג ברעכן זיך אפ כאפט עס אויף אז די פאפרוירענע ים איז געווארן קלענער און שיקט סיגנאלן צו די סייענטיסטן באזעס אז דארט און דארט האט זיך יעצט אפגעבראכן אן אייזבארג.


text:
האוערד דזשאונס
האוערד זשאונס איז דער בעל הבית און גרינדער פון איי.די.טי..
ער איז א בעל תשובה און דאס גאנצער רייכטום זייןס קומט פון אן איידיע וואס איז אים איינגעפאלן, דערנאך וואס ער האט געוואלט לערנען א האלב יאר תורה אין ירושלים, אבער זיין שותף האט אים געברויכט פרעגן שאלות אין ביזנעס יעדן טאג איז אים איינגעפאלן א ביליגער וועג וויאזוי א טעכניק מאכט אז דער טעלעפאון קאל זאלן ווערן געבילט לויט די פרייז וואס קאסט ביליגער צו רופן פון. די דאזיגער טעכניק איז קודם געווארן געפעטענט דורך אים היינט אבער נוצט דאס שוין ווערייזען און אלע גרויסע טעלעפאון קאמפאניס.
ער איז א גרויסער רעפובליקאנער און געבט אסאך געלט פאר זייערע קאמפייןס.
אויך געבט ער געלט פאר ציונותדיגע צוועקן ווי נחל החרדי און שטעלט אויף ביזנעסער פאר ארץ ישראלדיגע אידן זיי זאלן האבן פרנסה בכבוד אזוי ארום קענען מקיים זיין דעם מצוות ישוב הארץ.
ער וואונט אין די רייכער פרומע אידישער געגענט פון ריווערדעיל בראנקס און דאווענט אין די שול פון הרב אבי ווייס דער אקטיוויסט לטובת ציונות.
ער האט געפענט א קאנקורענט צו וויי.יו. פאר זיין רב ר' אבי ווייס אונטערן נאמען חובבי תורה, וואס דאס איז מער לינק.


text:
וועלט ווירטשאפט קריזיס
וועלט ווירטשאפט קריזיס איז א טערמין וואס באציט זיך צו די גרעסטע ווירטשאפט-איבערבראָך אין די פאראייניקטע שטאטן וואס האט פאסירט אין דער "שװאַרצער דאָנערשטיק" כ' תשרי ה'תר"צ, ווען די בורסע אין USA איז אומגעפאלן נאך וואס מער הערלייגערס זיינען געווען פארקויפערס און ס'נישט געווען גענוג קויפערס, אזוי האבן אלע סטאקס געפאלן. און אזוי האט זיך געהענדיקט אין USA די גאלדענע צוואנציקער. די קריזיס האט זיך געצויגן ביז נאך דער צווייטער וועלט קריג.
די קריזיס האט שווער באווירקט אויף אנדערע שטאַטן אין דער וועלט.
בעת דער קריזיס, איז הערבערט קלארק האווער, דער רעפובליקאנט, געוועזן פרעזידענט אין די USA. אין יאר ה'תרצ"ג האבן די אמעריקאנער אויסגעוויילט דעם דעמאקראט, פרענקלין דעלאנאו רוזעוועלט אלס פרעזידענט, און ער האט איינגעפירט נייע געזעצן און פראגראמען וואס האבן געהייסן "די נייע ארדענונג"; אלס אן אויסלייזונג אויפן וועלט ווירטשאפט קריזיס.


text:
טהעראַפּיעס צו הילף מיט טינניטוס
February 13, 2015 דורך Emma
פילעד אונטער פעאַטורעד, טינניטוס, טינניטוס עקספּלאַינעד
א נומער פון פאַרשידענע טייפּס פון טהעראַפּיעס זענען בנימצא צו העלפן אָנפירן די סימפּטאָמס פון טינניטוס. טשאָאָסינג די רעכט איינער פֿאַר איר איז וויכטיק. דאָ זענען עטלעכע שליסל ביישפילן פון די טייפּס פון טהעראַפּיעס בנימצא:
דאנק איר פֿאַר לייענען דעם אַרטיקל, דעם וועבזייַטל שטיצט אַ פּראָדוקט גערופן טינניטוס מיראַקלע וואָס האט ווייַטער גרויס אינפֿאָרמאַציע וועגן העלפן פֿאַר טינניטוס און צו געפינען אויס מער דריקט דאָ: טינניטוס מיראַקלע
אנדער ברירה מעדיצין פֿאַר טינניטוס
February 11, 2015 דורך Emma
פילעד אונטער טינניטוס, טינניטוס עקספּלאַינעד
א נומער פון נאַטירלעך ערבאַל און אנדער ברירה רפואות זענען געדאַנק צו אַרבעטן געזונט פֿאַר ריליווינג דער סימפּטאָמס פון טינניטוס. מענטשן ריספּאַנד דיפערענטלי צו די טריטמאַנץ אָבער עטלעכע מענטשן האָבן געפונען זיי גאָר נוציק. רעדן צו דיין דאָקטער איידער עמבאַרקינג אויף דעם ווי אַ קורס פון קאַמף.
א ברייט קייט פון ערבאַל רעמאַדיז ניצן אויסצוגן פון שטאַרק הערבס און כאָומיאָופּאַטאַק ינגרידיאַנץ האָבן שוין דעוועלאָפּעד, אַ קליין מוסטער פון די זענען דיסקרייבד ונטער:
פאָלקס ערבאַל און כאָומיאָופּאַטאַק רעמאַדיז און אנדער ברירה טריטמאַנץ אַרייַננעמען:
- גינקאָ בילבאָאַ – די ערבאַל סגולע גינקגאָ בילאָבאַ איז שטארק לינגקט צו ריליווינג סימפּטאָמס פון טינניטוס, כאָטש עטלעכע וויסנשאפטלעכע שטודיום פֿאָרשלאָגן אַז עס זאל ניט אַרבעט קיין בעסער אַז אַ פּלאַסיבאָו. גינקגאָ בילאָבאַ איז געדאַנק צו פֿאַרבעסערן סערקיאַליישאַן צו די אויבערשטער גוף, דער הויפּט די קאָפּ און האַלדז און אַזוי איז אָפֿט פּריסקרייבד פֿאַר סערקיאַלאַטאָרי פּראָבלעמס. עס אַרבעט דורך ינקריסינג די שטראָם פון אַקסאַדזשאַנייטאַד בלוט צו פאַרשידענע אָרגאַנס אַרייַנגערעכנט די מאַרך. וואו טינניטוס איז געפֿירט דורך פּראָבלעמס מיט נעבעך בלוט שטראָם צו די אויערן, דעם סגולע קען זיין זייער נוציק אין פּראַוויידינג רעליעף דורך ימפּרוווד בלוט סערקיאַליישאַן.
- סעאַסאַמע – א קרייַטעכץ געדאַנק צו זייַן געניצט צו באַפרייַען טינניטוס סימפּטאָמס ווי געזונט ווי בלערד זעאונג.
- סאַליסיליק זויער – דאס איז אַ געוויקס קאָנטראָווערסיאַללי האט שוין געדאַנק ביידע צו פאַרשאַפן און באַפרייַען די סימפּטאָמס פון טינניטוס. ווען ינדזשעסטאַד די געוויקס איז געדאַנק צו באַשייַמפּערלעך די סימפּטאָמס פון טינניטוס. אָבער, ווען געמישט אין אַ כאָומיאָופּאַטאַק מעדיצין עס איז געגלויבט צו רעדוצירן די ינטענסיטי פון עטלעכע פון די הויך נויזיז פֿאַרבונדן מיט טינניטוס.
- לעססער פּעריווינקלע – געניצט צו רעדוצירן טינניטוס און מעניערע ס קרענק
- דיעטאַרי ביילאגעס און וויטאַמינס – אויך פּריסקרייבד פֿאַר ינקריסינג בלוט סערקיאַליישאַן און ריליווינג סימפּטאָמס פון טינניטוס.
- אַראָומאַטעראַפּי – אָילס אַזאַ ווי לימענע און רויז האָבן געווען געפונען צו זיין נוצלעך אין ינקריסינג בלוט סערקיאַליישאַן
- פוד און טרינקען – פודז מיט צינק אין אַזאַ ווי שפּינאַט, קנאָבל, עפּל עפּלזאַפט עסיק זענען ליסטעד ווי שליסל קוואלן פון שפּייַז און טרינקען וואָס העלפן צו גרינגער מאַכן די סימפּטאָמס פון טינניטוס
דאנק איר פֿאַר לייענען דעם אַרטיקל, דעם וועבזייַטל שטיצט אַ פּראָדוקט גערופן טינניטוס מיראַקלע וואָס האט ווייַטער גרויס אינפֿאָרמאַציע וועגן העלפן פֿאַר טינניטוס און צו געפינען אויס מער דריקט דאָ: טינניטוס מיראַקלע
דייאַגנאָוסינג די סיבות פון טינניטוס
January 26, 2015 דורך Emma
פילעד אונטער טינניטוס, טינניטוס עקספּלאַינעד
ווי איז טינניטוס דיאַגנאָסעד? אויב איר כאָשעד איר זאלט האָבן טינניטוס עס איז וויכטיק צו באַקומען אַ געהעריק דיאַגנאָסיס. אין עטלעכע פונט אין זייער לעבן רובֿ מענטשן דערפאַרונג עטלעכע קורץ סימפּטאָמס פון טינניטוס. אָבער, עס איז רעקאַמענדיד אַז איר בוך און אַפּוינטמאַנט מיט דיין דאָקטער אויב:
- די סימפּטאָמס פון טינניטוס לעצט מער ווי אַ וואָך
- טינניטוס איז נעגאַטיוולי ווירקן דיין לעבן
- די געזונט איז געטינג לאַודער
דיין דאָקטער וועט פרעגן וועגן דיין סימפּטאָמס און מעדיציניש געשיכטע און וועט וועלן צו ונטערזוכן איר. איר זאל זיין ריפערד צו אַ מומכע אַזאַ ווי אַ ענט קאָנסולטאַנט אָדער אַודיאָלאָגיסט אין וועלכע פאַל איר זענען מסתּמא צו האָבן אַ נומער פון טעסץ צו באַשטעטיקן אויב איר האָבן טינניטוס. דאס קענען אַרייַננעמען:
- געהער טעסץ – עס זענען אַ נומער פון פאַרשידענע טייפּס בנימצא און זיי אַנדערש זייַן פֿאַר אַדאַלץ און קינדער. מען נאָרמאַלי האָבן אַ סעריע פון געהער טעסץ
- אויער רענטגענ-שטראַלן צו באַשטימען פון עס איז קיין שעדיקן צו די אויער ביינער
- בלוט טעסץ צו קאָנטראָלירן פֿאַר ינפעקשאַנז און בלוט דיסאָרדערס
- מאַרך סקאַנז צו אַנטדעקן קיין פּאָטענציעל טומאָרס אָדער נערוו שעדיקן צו די אויערן
עס זענען אַ נומער פון וועגן צו באַשליסן אויב אַ מענטש האט טינניטוס. מענטשן יוזשאַוואַלי אַנדערגאָו אַ סעריע פון געהער טעסץ:
עטלעכע פון די טיפן פון שאלות ינוואַלווד אין געהער טעסץ אַרייַננעמען:
- ווער אויער איז ינוואַלווד – רעכט, לינקס אָדער ביידע?
- איז די ראַש איז קעסיידערדיק אָדער ינטערמיטאַנט?
- איז עס מער פּראַנאַונסט אין זיכער מאל פון טאָג?
- באַשרייַבונג פון די געזונט
- צי די סימפּטאָמס ויסקומען יגזאַסערבייטאַד דורך עפּעס?
- טוט טינניטוס ווירקן דיין פיייקייַט צו שלאָפן? אַרבעט? קאָנסענטראַטע?
- ווי אַנויינג איז עס?
עס איז עסטימאַטעד אַז בעערעך 90 פּראָצענט פון מענטשן מיט טינניטוס האָבן עטלעכע דיפּלאָם פון געהער אָנווער. דעריבער, געהער טעסץ זענען יקערדיק פֿאַר אַ געהעריק דיאַגנאָסיס פון טינניטוס זאל זיין באשלאסן. עס איז קריטיש צו באַקומען אַ דיאַגנאָסיס פון טינניטוס איידער עמבאַרקינג אויף קיין פון די טריטמאַנץ.
דאנק איר פֿאַר לייענען דעם אַרטיקל, דעם וועבזייַטל שטיצט אַ פּראָדוקט גערופן טינניטוס מיראַקלע וואָס האט ווייַטער גרויס אינפֿאָרמאַציע וועגן העלפן פֿאַר טינניטוס און צו געפינען אויס מער דריקט דאָ: טינניטוס מיראַקלע
שכל די סיבות פון טינניטוס
January 18, 2015 דורך Emma
פילעד אונטער טינניטוס, טינניטוס עקספּלאַינעד
עס זענען סך ז פון טינניטוס, טינניטוס זיך איז ניט אַ קרענק, אָבער אלא אַ גראדן אַז עס איז אַ פּראָבלעם מיט די אָדיטאָרי סיסטעם. עס איז וויכטיק צו פֿאַרשטיין וואָס זאל האָבן געפֿירט די טינניטוס צו קענען צו מייַכל די סימפּטאָמס אין דער בעסטער מעגלעך וועג. אין פילע קאַסעס, טרעאַטינג די אַנדערלייינג גרונט פון טינניטוס וועט האָבן די ווירקונג פון רימוווינג די סימפּטאָמס.
אזוי וואָס טוט גרונט טינניטוס? ליסטעד אונטן זענען די הויפּט סיבות אויף די אָנסעט פון טינניטוס:
- ויסשטעלן צו הויך ראַש – פֿאַר בייַשפּיל ארבעטן אין אַ הויכן ראַש סוויווע אָדער קעסיידער ליסטענינג צו הויך מוזיק איז געפונען צו זיין אַ ערשטיק גרונט פון טינניטוס
- בלוט שטראָם – די בויען אַרויף פון פאַטי דיפּאַזאַץ ין אַ אַרטעריע קען פאַרשאַפן די אַרטעריע ווענט צו ענג וואָס מאכט בלוט האַרדער צו לויפן און ווי אַ קאַנסאַקוואַנס ווערט נאָיסיער.
- דעוועלאָפּינג אַן אויער ינפעקציע
- שעדיקן צו די אויער אַזאַ ווי פּערפערייטאַד אויער פּויק קענען מאַכן איר מער אַווער פון ינערלעך סאָונדס
- אַקוסטיש נערוו שעדיקן אָפֿט ווי אַ רעזולטאַט פון אַ וויאַל ינפעקציע
- בויען אַרויף פון ימפּאַקטיד אויער וואַקס וואָס בלאַקס די אויער קאַנאַל קענען פירן צו אַ צייַטווייַליק פאָרעם פון טינניטוס
- אַלערדזשיז
- יקספּיריאַנסינג אַ קאָפּ אָדער האַלדז שאָדן
- זייַט ווירקונג פון מעדאַקיישאַן אַזאַ ווי אַנטיביאַטיקס, דיורעטיקס, אַנטי-דיפּרעסאַנץ און דרוגס צו מייַכל ראַק
- ינדזשעסטשאַן פון צו פיל אַספּירין
- געהער אָנווער – טינניטוס איז אָפֿט דער רעזולטאַט פון געהער אָנווער, דער הויפּט עלטער-שייַכות געהער אָנווער ווי די אָדיטאָרי סיסטעם איז געדאַנק צו אָנהייבן דיטיריערייטינג בייַ אַרום עלטער 60
- מעניערע ס קרענק – קרענק פון די ינער אויער געפֿירט דורך ימבאַלאַנס פון ינער אויער פליסיק דרוק
- פּאַדזשאַט ס קרענק – די נאָרמאַל ציקל פון ביין רינואַל און פאַרריכטן איז דיסראַפּטיד
- מייגריין כעדייקס
- טומאָורס
- אַקוסטיק נעוראָמאַ – אַ ניט קאַנסעראַס וווּקס אַז אַפעקץ די געהער נערוו אין די מיטל אויער
- אָטאָסקלעראָסיס – דעם איז אַן אַבנאָרמאַל ביין וווּקס אין די מיטל אויער
- סינוסיטיס – די ינטערקאַנעקשאַן פון די אויער, נאָז און האַלדז מיינען אַז סינוסיטיס קענען פירן צו סימפּטאָמס פון טינניטוס רעכט צו בויען אַרויף פון דרוק
- די געוויינטלעך קאַלט קענען ז צייַטווייַליק סימפּטאָמס פון טינניטוס
א נומער פון אַנדערלייינג מעדיציניש טנאָים קענען אויך פאַרשאַפן טינניטוס אַזאַ ווי;
- עפּילעפּסי
- הויך בלוט דרוק (כייפּערטענשאַן) און נעראָוינג פון די אַרטעריעס (אַטעראָוסקלעראָוסיס)
- צוקערקרענק און טיירויד פּראָבלעמס
- אַנאַעמיאַ – דעם איז געפֿירט דורך אַ רידוסט נומער פון בלוט סעלז אין די גוף. די טינער בלוט קענען לויפן אַרום דעם גוף אין אַ פאַסטער קורס ווי נאָרמאַל וואָס קענען פּראָדוצירן אַ געזונט
- וואַסקיאַלער פּראָבלעמס (סערקיאַלאַטאָרי דיסאָרדערס)
- האַרץ קרענק
עס זענען אויך אַ נומער פון ריזיקירן סיבות וואָס קענען מוטיקן די אָנסעט פון טינניטוס אָדער יגזאַסערבייט אַ יגזיסטינג צושטאַנד, אַזאַ ווי:
- הויך ינטייק פון קאַפין
- יבעריק סמאָקינג
- מעדיצין און אַלקאָהאָל מיסיוז
- מידקייַט
- דעפּרעסיע
- דרוק און דייַגעס
- רינגינג
- היססינג
- בוזזינג
- כוויסלינג
- ווהאָאָסינג / ראַשינג
- קליקקינג
- ראָרינג
- כאַמינג / געמורמל
- ראַמבלינג
- דראָנינג
- סאַבדזשעקטיוו טינניטוס – דעם איז די מערסט פּראָסט טיפּ ווו סאָונדס קענען בלויז זייַן געהערט דורך די מענטש וואס האט טינניטוס
- אָביעקטיוו טינניטוס – דעם איז אַ גשמיות פּראָבלעם פון די אויער אַזאַ ווי נעראָוינג פון בלוט כלים. דאס טיפּ פון טינניטוס איז אַ פּלאַץ ווייניקער פּראָסט און קענען זייַן געהערט דורך אַ דאָקטער מיט אַ סטעטהאָסקאָפּע
- פּולסאַטילע טינניטוס – דעם איז דיפיינד דורך די ריטם פון די ראַש וואָס ביץ אין צייַט צו די פנים האַרץ. עס איז יוזשאַוואַלי שייַכות אין עטלעכע וועג צו ענדערונגען צו די בלוט שטראָם צו די אויערן.
דאנק איר פֿאַר לייענען דעם אַרטיקל, דעם וועבזייַטל שטיצט אַ פּראָדוקט גערופן טינניטוס מיראַקלע וואָס האט ווייַטער גרויס אינפֿאָרמאַציע וועגן העלפן פֿאַר טינניטוס און צו געפינען אויס מער דריקט דאָ: טינניטוס מיראַקלע
רעקאָגניסינג די וואונדער און סימפּטאָמס פון טינניטוס
January 9, 2015 דורך Emma
פילעד אונטער טינניטוס, טינניטוס עקספּלאַינעד
אזוי וואָס טוט עס מיינען אויב איר אָדער עמעץ איר וויסן איז טינניטוס? מענטשן וואס לייַדן פון טינניטוס הערן אַ ינערלעך געזונט אין איין אָדער ביידע פון זייער אויערן אָדער אין זייער קאָפּ. די געזונט איז נישט אַטריביאַטאַבאַל צו עפּעס אין די פונדרויסנדיק וועלט.
די געוויינטלעך טייפּס פון טינניטוס זענען הויך פּיטשט נויזיז, אָדער נידעריק אָפטקייַט סאָונדס. די סאָונדס אַז מענטשן וואס האָבן טינניטוס דערפאַרונג זענען דיסקרייבד ווי:
עטלעכע מענטשן אפילו האָבן אָדיטאָרי כאַלוסאַניישאַנז פון געהער מוזיק פּלייינג. דאס טענדז צו זייַן מער פּראָסט אין מענטשן וואס האָבן געהאט טינניטוס פֿאַר אַ לאַנג צייַט און האָבן געהער אָנווער, אָדער מענטשן וואס האָבן געוואקסן געזונט סענסיטיוויטי באקאנט ווי היעראַקוסיס.
עס זענען 3 פאַרשידענע טייפּס פון טינניטוס:
די מאָס צו וואָס טינניטוס משפּיע אַ מענטש וועריז זייער. פֿאַר עטלעכע מענטשן עס איז אַ מיילדלי יראַטייטינג הינטערגרונט ראַש וואָס קענען יוזשאַוואַלי זייַן איגנאָרירט. אין די אנדערע סוף פון די ספּעקטרום, די ראַש קענען זייַן אַנבעראַבאַל און מאַכן עס זייער שווער פֿאַר די מענטש צו טראַכטן וועגן עפּעס אַנדערש.
די סימפּטאָמס פון טינניטוס בייַטן ניט בלויז צווישן מענטשן, אָבער קענען אויך בייַטן פֿאַר אַ מענטש בייַ פאַרשידענע מאָל. לעמאָשל, די סימפּטאָמס פון טינניטוס זענען יוזשאַוואַלי מער באמערקט אויף אַ נאַכט צייַט ווען הינטערגרונט ראַש איז נידעריקער און די מענטש איז טריינג צו אָפּרוען און פאַל שלאָפנדיק. טינניטוס קענען אויך בייַטן אין טערמינען פון די טיפּ פון ראַש די פנים הערט, די באַנד און די גראַד. דאס קענען זיין אַפעקטיד דורך צי איר זענען שטייענדיק, זיצן אָדער ליגן אַראָפּ.
טינניטוס טענדז צו מאַכן מענטשן מער שפּירעוודיק צו סאָונדס. מענטשן מיט היפּעראַקוסיס אָפֿט געפינען די טעלעוויזיע מיינט צו זייַן יקסעסיוולי הויך כאָטש צו אַלעמען אַנדערש עס מיינט נאָרמאַל.
דאנק איר פֿאַר לייענען דעם אַרטיקל, דעם וועבזייַטל שטיצט אַ פּראָדוקט גערופן טינניטוס מיראַקלע וואָס האט ווייַטער גרויס אינפֿאָרמאַציע וועגן העלפן פֿאַר טינניטוס און צו געפינען אויס מער דריקט דאָ: טינניטוס מיראַקלע


text:
הידרא-עלעקטרישע קראפט
הידראקראַפֿט איז א מיטל פון פראדוצירן עלעקטריע דורך דעם נאטורליכן קראפט פון וואסער שטראם. הידראקראפט פראדוקציע פארנעמט 24 פראצענט פון דער וועלט'ס עלעקטריע באשפייזונג געבנדיג עלעקטריע פאר איבער א ביליאן היימען. אין סך הכל געבן דער וועלט'ס הידרא-פלענטס ארויס בערך 675,000 מעגא-וואטס פון עלעקטריע וועלכע איז אזויפיל ענערגיע ווי 3.6 ביליאן פעסלעך אויל. אין אמעריקע איז פאראן איבער 2,000 הידרא-פלענטס אבער עס פארנעמט קוים 7 פראצענט פון דאס לאנד'ס ענערגיע סופליי.
הידרא-קראפט ווערט געשאפן פון פליסנדיגע אדער פאלנדיגע וואסער וועלכע טרייבט טורבינען פון וועלכע מען פראדוצירט עלעקטריק ענערגיע. הידרא-קראפט איז גאר אן אלטע קאנצעפט פון פראדוצירן ענערגיע שוין פאר טויזענטער יארן. אמאל פלעגט מען נוצן א טורבין וועלכע איז געווען באהאפטן צו א מילעכיל צו מאלן ווייץ און דער טורבין איז אפערירט געווארן פון א פליסנדיגע טייך אדער וואסער פאל. ווען עלעקטריציטעט איז אויסגעטראפן געווארן האט מען באלד אנגעהויבן נוצן הידרא-קראפט דאס צו פראדוצירן אבער עס איז נאר געווען אויף קליינע פארנעמען, געווענליך פאר אן איינצעלענע געביידע אדער דורך מענטשן וואס האבן זיך דאס אליינס געמאכט. ערשט אין די 50'גער יארן האט מען אנגעהויבן בויען איבער די וועלט גרויסע הידרא-פלענטס וועלכע זאלן געבן עלעקטריציטעט פאר גאנצע געגענטער און אפילו שטעט.
ס'איז פאראן דריי הידרא-עלעקטרישע קראפטסטאנציעס גרעסער פון 10 GW: די דריי-שלוכטן-דאמבע אין כינע, איטייפו דאמבע איבערן בראזיל/פאראגוואי גרענעץ, און גורי דאמבע אין ווענעזוועלע.
אינהאַלט
דער קראפט פון וואסער[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
ווען מען קוקט אויף וואסער איז שווער זיך פארצושטעלן וואספארא קראפט וואסער פארמאגט אין זיך אבער עס איז גרינג דאס צו פארשטיין איינמאל מען קוקט אריין דערין. איר געדענקט אוודאי די צונאמי אין אזיע און די חרבנות וואס דאס האט אנגעמאכט און ווי איר ווייסט איז אלעס געווען נאר וואסער. ווייטער די פארפלייצונג אין ניו ארלינס איז אויך נאר געווען וואסער וועלכע האט איבערגעבראכן די ספעציעלע לעוויס און האט אריינגעשפרייזט אין שטאט.
אויב איר ווילט אליינס שפירן דער קראפט פון וואסער עפנט אויף א וואסער-קראן אויפן גרעסטן מאס און לייגט אונטער די הענט און שפירט די קראפט וואס דאס וואסער גיט ארויס. פון דעם קראן קומט נישט ארויס מער ווי צוויי גאלאנען וואסער פער מינוט אבער וויבאלד דאס קומט ארויס פון אזא קליינער עפענונג איז דאס זייער שנעל און פארמאגט א שטארקע קראפט. יעצט שטעלט אייך פאר וויפיל קראפט דאס וואסער וועלכע פאלט אראפ פון די ניאגארא וואסערפאלן פארמאגט. עס פאלן דארט מיליאנען גאלאנען פער מינוט און זינט עס פאלט אזויפיל שטאקן ווערט דאס נאר קראפטיגער און איז גענוג שטארק צו צוברעכן געביידעס אויב מען וואלט דאס אונטערגעלייגט. נישט נאר פאלנדיגע וואסער האט א שטארקע קראפט נאר אפילו א פליסינדיגע טייך אין וועלכע דאס וואסער פליסט כסדר אן אפשטעל. אויב איינער זאל פרובירן אפשטעלן דאס וואסער פלוס פאר איין מינוט מיט א ברעט אין זיין האנט וועט דאס וואסער אים אוועקשטופן מיט א שטארקן כוח נאכ'ן זיך אנזאמלן אונטער דעם ברעט. הידרא-פלענטס נוצן איינע פון די צוויי כוחות. אדער ווערט דאס געבויט ביי א וואסער-פאל אדער נעבן א פליסנדיגע טייך ביי וועלכע מען בויט א דאמבע וועלכע פארהאלט דאס וואסער און שיקט איר צו די טורבינען אין די הידרא-פלענטס און פון די שטארקע קראפט דרייט דאס די גרויסע טורבינען און עלעקטריציטעט ווערט געשאפן.
א דאמבע האלט אפ דאס וואסער פון א פליסנדיגן טייך און דורכדעם ווערט געשאפן א רעזערוואר. אונטערן דאמבע איז פאראן אן עפענונג מיט לאנגע רערן וועלכע פירן אריין דאס וואסער ביז דעם טורבין. דאס וואסער זאמעלט אן זייער א שטארקע קראפט אויפ'ן וועג אריין די רערן וויבאלד עס איז פאראן זייער א שטארקע כוח פון גראוויטי זינט דאס וואסער איז אויפגעלעזט פון איר אפגעהאלטענע פלוס. דער טורבין איז געווענליך א פרענציס טורבין סארט וועלכע פארמאגט גרויסע בלעכן וועלכע שטייען ארויס און ווען דאס וואסער פליסט אריין דרייט דאס די טורבין. אזא טורבין וועגט געווענליך 172 טאן און דאס וואסער איז אויסגעארבעט מיט גענוג א שטארקע קראפט עס זאל קענען דרייען דעם טורבין 90 מאל אין איין מינוט. העכער'ן טורבין איז פאראן א גענעראטאר מיט מאגנאטן אינעווייניג וועלכע רייבן זיך אויף קופערנע קוילס און פון די רירנדיגע עלעקטראנס ווערט געשאפן ענערגיע.
א טראנספארמער וועלכע זיצט אין א פאוערהויז ארבעט איבער די ענערגיע צו עלעקטריציטעט פון א הויכע וואלטעדזש און דאס ווערט ארויסגעפירט דורך די פאוער ליניעס אריין אין שטאט אדער וואו אימער. די הידרא-פלענט האט נישט קיין פלאץ צו האלטן וואסער און דאס פליסט באלד צוריק ארויס דורך ספעציעלע רערן צוריק ארויס צום צווייטן העלפט טייך וואו דאס וואסער ברויך גיין לכתחילה. אויף צוויי זאכן איז דער ענערגיע בעיקר געוואנדן און דאס זענען וויפיל וואסער עס קומט אריין אויפאיינמאל און ווי ווייט דאס וואסער פליסט פון די רעזערוואר ביז די טורבין. מער וואסער איז מער קראפט און ווי לענגער עס פליסט אלץ מער קראפטיג ווערט דאס ווייל דער כוח פון גראוויטי ווערט שטערקער. דער טורבין ווערט צוגעשטעלט לויט וויפיל ענערגיע מען וועט פון דארט קענען באקומען און דאס איז געוואנדן לויט די סארט רעזערוואר און וויפיל וואסער עס איז פאראן. גרויסע הידרא-פלענטס זענען געבויט ביי ריזיגע דאמבעס וואו עס זענען פאראן מערערע טורבינען, יעדע אין באזונדערע אפטיילונגן אפגערוקט איינע פון די אנדערע. ביי הידרא-פלענטס וואו עס איז נישט פאראן גענוג וואסער אינעם רעזערוואר און מען וויל ארויסבאקומען ווי מער עלעקטריציטעט איז פאראן א ספעציעלע סיסטעם וועלכע שיקט צוריק דאס וואסער צום רעזערוואר אנשטאט דאס אראפשיקן אין טייך ווי עס באדארף צו גיין. אין דער פאל אין פאראן א געבויטע צווייטע רעזערוואר וואו דאס וואסער גייט אריין נאכן דורכגיין די טורבין און ספעציעלע פאמפס שיקן צוריק ארויף דאס וואסער צו די אויבערשטע רעזערוואר עס זאל זיין גענוג וואסער.
די פאמפ זעלבסט נוצן אויך אסאך ענערגיע און עס וואלט זיך נישט געלוינט די גאנצע זאך. אבער יעדע שטאט האט צייטן ווען מען נוצט מער עלעקטריציטעט און צייטן ווען מען נוצט גאר ווייניג, געווענליך אינמיטן די נאכט. איבער'ן טאג וועלן אלע וואסער אריינגעשיקט ווערן אין די רעזערוואר און אין די שטונדן ווען דאס ווייניגסטע עלעקטריציטעט ווערט געפאדערט וועט דער הידרא-פלענט נוצן די איבערגעבליבענע ענערגיע ארויף צו פאמפן דאס וואסער פון די אונטערשטע רעזערוואר צו די אויבערשטע רעזערוואר כדי עס זאל זיין גענוג וואסער אין די צייטן פון טאג ווען דאס מערסטע עלעקטריציטעט ווערט גענוצט.
די גענעראטארס[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דאס הארץ פון א הידרא-עלעקטריע קראפטווערק איז די גענעראטארס וועלכע פראדוצירן ענערגיע פון די קראפט וואס דאס וואסער ברענגט אריין. דער פראדעצור איז זייער א פשוט'ער. דאס וואסער דרייט א טורבין און דער טורבין איז באהאפטן צו די גענעראטארס. אינעווייניג אין די גענעראטארס איז פאראן גרויסע מאגנאטן וועלכע זענען געשטעלט זייער נאנט צו קופערנע דראטן. ווען די מאגנאטן דרייען זיך און רייבן זיך אויף די קופערנע דראטן קומען זיך צוזאם די עלעקטראנס פון די מאגנאטן און די קופערנע דראטן און אלס א רעזולטאט ווערט געשאפן אן ענערגיע וואס ווערט גערופן אלטוירנעטינג קורענט און די ענערגיע גייט אריין אין א טראנספארמער וועלכע באלאנסירט דאס און מאכט דערפון עלעקטריציטעט. א געווענליכע גענעראטאר קען פראדוצירן צווישן 100 און 150 מעגא-וואטס פון עלעקטריציטעט. אין אמעריקע איז באקאנט די הואווער דאמבע אין נעוואדע וועלכע פארמאגט 17 גענעראטארס פון וועלכע יעדע פון זיי פראדוצירן 133 מעגא-וואטס וואס קומט אויס אינאיינעם צו 2,074 מעגא-וואטס. א מעגא-וואט איז נישט קיין סאך (1,000 וואטס) אבער ווען די ענערגיע ווערט טראנספארמירט צו עלעקטריציטעט איז פאראן פארשידענע ספעציעלע חכמות וועלכע מאכן די וואלטעדזש פיל-פאכיג.
דער הידרא-לאגיק רעדל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
לאמיר זיך א מינוט דא אפשטעלן און אריינטראכטן וויאזוי דער דרך הטבע פארזיכערט וואסער איבעראל און אזוי אויך פאר א הידרא-עלעקטריע קראפטווערק. צום ערשט דארף מען וויסן אז אונזער פלאנעט פארלירט און פראדוצירט וואסער יעדן מינוט אין טאג. ווען די זון שיינט הייצט עס דאס וואסער און דאס וואסער וועפט אויס צו די אטמאספערע. אבער דאס וואסער ווערט נישט פארלוירן נאר זיצט אין די אטמאספערע און וועט שפעטער צוריק אראפקומען אין פארעם פון רעגן אדער שניי. אבער אין דעם פראדעצור ווערט נאך אלץ פארלוירן א געוויסע פראצענט וואסער און אויב דאס וואלט אזוי אנגעגאנגען יארן לאנג וואלט געווארן א מאנגל אין וואסער און טייכן וואלטן נישט געפלאסן געהעריג. צו דעם האט דער בורא עולם באשאפן דער טבע פון וואולקאנען וועלכע שטורעמט און קאכט אינערליכע טיילן פון די ערד און פון איר פארע ווערט געשאפן נייע וואסער וועלכע גייט ארויף צו דער אטמאספערע און ערזעצט דאס וואסער וואס ווערט פארלוירן פון די זון.
קומט אויס אז צו יעדער צייט איז דער וועלט'ס וואסער צעטיילט צו עטליכע פארמאטן. רוב דערפון איז פליסיג ווי ימים און טייכן, א טייל דערפון איז אין פארעם פון פארע וועלכע זיצט אין די אטמאספערע, און א טייל דערפון איז פארפרוירן צו אייז וואס איז אין פאקט טרוקענע וואסער. דאס וואסער טוישט זיך נאכאנאנד ווען עס גייט ארום אין די וועלט דורך דער ווינט. דאס זעלבסט איז א וואונדערליכע טבע וואס ווערט געשאפן דורך די זון. די וועלט איז רינדיג און די זון דרייט זיך ארום דעם מיטן ברייט פון דעם רינג פון מזרח צו מערב און אלע ערד אונטער דעם ווערט גערופן דער עקוואטאר. דורכדעם וואס די זון שיינט מער אויפ'ן עקוואטאר ווי אויף אנדערע פלעצער איז טייטש אז דארט איז מער ווארים און די ארטיגע וואסערן גיבן ארויס דאס מערסטע וועפאר. דאס פארמירט ווינטן ווען פארשידענע סארט לופט קומען זיך צוזאם און ווערן אקטיוו און רוקן זיך ווייטער און ווייטער. נאר א דאנק די ווינטן דרייט זיך דאס וואסער ארום די וועלט און רעגן דעגרייכט איבעראל. וואסער וועפט אויס פון די וואסערן און גייט ארויף צו די אטמאספערע. דאס וואסער איז ווארעם פון די זון שטראלן אבער קילט זיך אפ ווי העכער עס גייט כאטש עס קומט נענטער צו די זון, ווייל די אטמאספערע ווערט דינער ווי העכער און היץ קען זיך דארט נישט האלטן. זינט דאס וועפאר ווערט קעלטער ווערט דערפון שטיקער וואסער וועלכע זאמלן זיך אן און ווערן וואלקענעס און ווען דאס ווערט שוין זייער אנגעפילט הייבט דאס אן ארויסלאזן איר וואסער אין פארען פון רעגן אדער שניי, געוואנדן לויט די וועטערס אין די אטמאספערע אונטער דעם. די פליסנדיגע טייכן זענען צום מערסטן אנגעוואנדן אויף רעגן וויל איינמאל עס מאנגעלט אין רעגן איז נישט פאראן גענוג א שטארקע וואסער-שטראם אז דאס וואסער זאל קענען גיין אויך בארג ארויף און די טייכן וואלטן זיך אפגעשטעלט.
א קאנצעפט פאר טעגליכע באנוץ[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אין אנדערע ווערטער איז טייטש אז מיר מענטשן נוצן אויס די טבע פון פליסנידגע וואסער צו מאכן דערפון עלעקטריציטעט. איז געקומען אן אינדזשעניר פון אנטעריא, קאנאדע, און אויפגעקומען מיט א קאפ שטיק צו טאן די זעלבע זאך מיט די טבע פון דעם מענטש'נס ענערגיע. אט איז זיין געדאנק: ער האט אויסגעטראפן א שיך וועלכע וועט פראדעצורן עלעקטריציטעט בשעת מען גייט און דאס וועט זיין א פאוער סופליי פאר די אלע דעווייסעס מיט וועלכע מיר דרייען זיך ארום די היינטיגע טעג. דער אינדזשעניר, ראבערט קאמארעטשקא, האט דעזיינט א שיך וועלכע פארמאגט צוויי קליינע זעק איינס אינעם פאדערשטן טייל פון זויל און די צווייטע אינעם אונטערשטן טייל. אין די זעק האט ער ארייגעשטעלט א געוויסע פליסיקייט און אינדערצווישן האט ער אריינגעשטעלט א מייקרא הידרא-עלעקטריע קראפטווערק וועלכע באשטייט פון א טורבין, א גענעראטאר, און א טראנספארמער. זייער פשוט – האט קאמארעטשקא געטראכט. דער מענטש הייבט זיין פוס מיט יעדע טריט וואס ער גייט און דאס וועט מאכן דאס וואסער אינעווייניג פליסן פון איין זייט זויל צו די צווייטע. לאמיר אריינשטעלן א הידרא-פלענט אינדערצווישן און עס וועט זיך פראדוצירן עלעקטריציטעט פון זיך אליינס.
הידרא-קראפט ארום די וועלט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די איינציגסטע לאנד וואס נוצט כמעט נאר הידרא-קראפט צו פראדוצירן עלעקטריציטעט איז נארוועגן. אייסלאנד נעמט 83 פראצענט עלעקטריציטעט פון הידרא-קראפט און עסטרייך נעמט 67 פראצענט. קאנאדע איז די וועלט'ס גרעסטע הידרא-קראפט פראדוצירער. 70 פראצענט עלעקטריציטעט פון דאס לאנד קומט פון הידרא-קראפט און דאס ווארט הידרא מיינט עלעקטריציטעט אין גאס ווייל אלע עלעקטריציטעט סופלייערס רופן זיך מיט נעמען וואס הייבט זיך אן מיט הידרא. די וועלט'ס גרעסטע הידרא-קראפט פירמע איז הידרא-קוויבעק וועלכע גיט עלעקטריציטעט פאר דעם גאנצן קוויבעק פראווינץ פון 8 מיליאן איינוואוינער און האט איבער גענוג וועלכע זי פארקויפט פאר מזרח שטעט אין די פאראייניגטע שטאטן פון וועלכע קאן עדיסאן איז איינע פון אירע גרעסטע קאסטומער. אין סך הכל פראדוצירט די פירמע 31,512 מעגא-וואטס פון הידרא-קראפט דורך צענדליגער הידרא-פלענטס וועלכע געפינען זיך ארום דעם דזשעימס בעי טייך אין צענטער פון קוויבעק.
די וועלט'ס גרעסטע הידרא-פלענט איז די לא גרענד אין קוויבעק, קאנאדע. די פלענט אליינס פראדוצירט 16,021 מעגא-וואטס ענערגיע. דערנאך קומט די איטעפיאו פלענט אין בראזיל וועלכע פראדוצירט 12,600 מעגא-וואטס. די דריטע גרעסטע איז אין וועניזועלע מיט 10,200 מעגא-וואטס און ערשט די פערטע איז די גרענד קאולי פאוער סטאנציע אין וואשינגטאן סטעיט מיט עפעס מער ווי 6,000 מעגא-וואטס. אין כינע בויט מען יעצט די וועלט'ס גרעסטע דאמבע און דער פלאן לויטעט פאר א 18,200 מעגא-וואטס הידרא-פלענט וועלכע וועט זיין די גרעסטע אין די וועלט. אמעריקע איז די צווייטע גרעסטע הידרא-קראפט פראדוצירער נאך קאנאדע. דערנאך קומט בראזיל, כינע, רוסלאנד, נארוועגיע, יאפאן, אינדיע און פראנקרייך.


text:
שוועדן
דאס שװעדן (שוועדיש: Sverige; סוועריע), אפיציעל דאס קעניגרייך פון שוועדן, איז אַ לאַנד אין דעם סקאנדינאווישן האלבאינזל אין צפון-אײראָפּע. שוועדן האט לאנד גרענעצן מיט נארוועגיע צו מערב און פינלאנד צו צפון-מזרח, און ים גרענעצן מיט דייטשלאנד, דענמארק און פוילן צו דרום, און מיט ליטע, לעטלאנד, עסטלאנד און רוסלאנד צו מזרח. פון שוועדן קיין דענמארק איז דא א בריק-טונעל. זײַן הױפּטשטאָט איז שטאָקהאָלם, מיט א באפֿעלקערונג פֿון 800,000 אין דער שטאט און 2 מיליאן אינעם מעטראפאליטאנעם שטח.
שוועדן איז דאס דריטע גרעסטע לאנד אין דעם אייראפעאישן פארבאנד, מיט א שטח פון 450,295 קוואדראט ק"מ. די באפעלקערונג פון שוועדן איז 9.3 מיליאן.
שוועדן איז איינער פון די שטאַטן מיט די גרעסטע לעבן ערווארטונג.
די אפיציעלע שפראך איז שוועדיש, זייט דעם 1טן יולי 2009; פריער האט שוועדן נישט געהאט קיין אפיציעלע שפראך. שוועדן האט פינף אפיציעלע מינדערהייט שפראכן: פיניש, יידיש, סאמי, מעאנקיעלי און ראמאני.
שוועדן איז געווארן א מיטגליד פונעם אייראפעישן פארבאנד אום 1995. די וואלוטע איז די שוועדישע קראנע.
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
געאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
שוועדן געפינט זיך אין צפון אייראפע, מערב פונעם באלטישן ים מיט א לאנגן בארטן, זייענדיק דער מזרח טייל פונעם סקאנדינאווישן האלבאינזל. צו מערב זענען די בערג וואס שיידן שוועדן פון נארוועגיע. פינלאנד געפינט צו צפון-מזרח. אין ים זענען דא גרענעצן מיט דייטשלאנד, דענמארק, ליטע, לעטלאנד, עסטלאנד, פוילן און רוסלאנד, און א בריק-טונעל אין דרום-מערב פארבינדעט שוועדן מיט דענמארק.
שוועדן, מיט א שטח פון 449,964 קוואדראט ק"מ, איז דאס 55סטע גרעסטע לאנד אין דער וועלט,[3] דאס 4טע גרעסטע אין אייראפע (אויסשליסנדיק אייראפעאישן רוסלאנד) או דאס גרעסטע אין צפון אייראפע. דער העכסטער פונקט איז קעבנעלקייסע, הויך 2,111 מעטער איבערן ים פלאך.
15% פון שוועדן ליגט צפון פונעם ארקטישן קרייז. בערך 65% פון דעם גאנצן שטח איז באדעקט מיט וועלדער. די גרעסטע אינזלען זענען גאטלאנד און עלאנד. די גרעסטע אזערע איז ווענערן, די דריטע גרעסטע אזערע אין גאנץ אייראפע.
דעמאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די גרעסטע שטעט אין שוועדן זענגן שטאקהאלם (1,372,565 איינוואוינער), געטעבארג (549,839), מאלמא (280,415) און אופסאלא (140,454).
פאליטיק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
שוועדן איז א קאנסטיטוציאנעלע מאנארכיע, און דער ראש מלוכה איז קארל גוסטאוו. דער פארלאמענט האט 348 מיטגלידער, און וואלן ווערן געהאלטן יעדע פיר יאר, דעם דריטן זונטאג אין סעפטעמבער.
עקאנאמיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דער גרעסטער טייל פון שוועדנס עקאנאמיע איז אינזשעניריע, מיט 50%. אויך זענען טעלעקאמוניקאציע און די אויטאמאבילן אינדוסטריע גאנץ וויכטיג. די צווי גרעסטע פירמעס זענען וואלווא און עריקסאן.
דער שוועדישער רייקסבאנק, געגרינדעט אין 1668, איז דער עלצטער צענטראלבאנק אין דער וועלט.
קולטור[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
שוועדן א נאציאנאלע ביבליאטעק וואס געפינט זיך אין שטאקהאלם.
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- ↑ Befolkningsstatistik. Statistiska centralbyrån. דערגרייכט דעם 2010-05-18.
- ↑ Sweden. International Monetary Fund. דערגרייכט דעם 2010-04-21.
- ↑ Country Comparison: Area. Central Intelligence Agency. Cia.gov. דערגרייכט דעם 19 August 2010.


text:
1845
1845 איז דאס 45סטע יאר אינעם 19טן יארהונדערט. א געוויינטלעך יאר, וואס איז לאנג 365 טעג. דעם 1טן יאנואר 1845 לויטן גרעגאריאנישן קאלענדאר פֿעדערט דעם 1טן יאנואר לויטן יוליאנישן קאלענדאר מיט 12 טעג.
אלע דאטעס דא זענען לויטן גרעגאריאנישן קאַלענדאַר.
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 3טן מערץ - פלארידע ווערט דער 27סטער אמעריקאנער שטאַט.
- 28סטן אויגוסט - די ערשטע אויסגאבע פון דעם זשורנאל סייענטיפיק אמעריקאן ווערט פארעפנטליכט.
- 13טן אקטאבער - די איינוואוינער פון דער רעפובליק פון טעקסעס באשליסן צו באשטעטיגן דעם געזעץ וואס מאכט זיי א טייל פון די פאראייניקטע שטאטן.
- 29סטן דעצעמבער - טעקסאס ווערט אנגענומען ווי דער 28סטן שטאַט פון די פאראייניגטע שטאטן.
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 3טן מערץ - געארג קאנטאר, דייטשער מאטעמאטיקער
- 27סטן מערץ - ווילהעלם רענטגען, דייטשער פיזיקער (געש' 1923)
- 19טן אויגוסט - באראן ראטשילד (נפטר 1934)
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 8טן יוני - ענדרו זשעקסאן, 7טער פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן (געב' 1767)


text: אויף אונדזער פּלאַץ איר קענען שפּילן פֿרייַ רעטעניש. רעטעניש גאַמעס זענען אַימעד בייַ דעוועלאָפּינג די סקילז און אַבילאַטיז צו טראַכטן שנעל און זייַן קלוג, זכּרון, וויסן און צוריקרופן פון ווערטער און נומערן. לאָגיק אָנליין שפּיל כולל אַ פאַרשיידנקייַט פון פּאַזאַלז פיטשערינג באַליבט אותיות פון קינאָ און קאַרטאָאָנס, ווי געזונט ווי אַ רעטעניש, די לייזונג פון וואָס וועט דאַרפן איר צו די פיייקייַט צו טראַכטן אַרויס דעם קעסטל און פילע אנדערע גאַמעס, אַזאַ ווי די צייַט וואס וויסן און ליבע דער בונט באַללס, סקווערז און אנדערע דזשיאַמעטריק שאַפּעס. ברייקינג פֿרייַ אָנליין צו העלפן בוסט דיין סייכל און ריזאַנינג פיייקייַט, די פיייקייַט צו רעכט אַססעסס די סיטואַציע און די צייַט צו געפינען די רעכט וועג צו סאָלווע גאַמעס. די סקילז העלפן אַנטוויקלען די פיייקייַט צו אַדאַפּט צו לעבן און ניט באַקומען פאַרפאַלן אין די ומגעוויינטלעך און ילאַדזשיקאַל. אין די סוף, לאָגיק, ינטוישאַן און אַ ביסל פון גליק שטענדיק העלפט אין סאַלווינג פארשידענע פראבלעמען. צי ניט וויסט דיין צייַט! גוט גליק!


text:
יעקב אבוחצירא
רבי יעקב אבוחצירא (תקס"ו - כ' טבת ה'תר"ם; 1805 - 4טן יאנואר 1880) איז געווען פון די גדולי הרבנים פון מאראקא. ער איז באקאנט מיט דעם נאמען 'אביר יעקב', און ער איז געווען דער זיידע פון בבא סאלי.
לעבנסגעשיכטע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
הרב אבוחצירא איז געבוירן געווארן אין ה'תקס"ו (1805) און געוואקסן אין דער שטאט טאפילאלט אין מאראקא. אין זיין יוגנט האט ער געלערנט ביי זיין פאטער, רבי מסעוד, דעם גאנצן תנ"ך מיט די טעמי המקרא און נאך דעם די גאנצע ששה סדרי משנה און דעם גאנצם ש"ס גמרא.
נאך ווען ער האט געקריגן א סמיכה להוראה, איז ער געווארן דעם רב און דעם פירער פון דער קהילה און תאפילאלת. און ער איז געווען אויך א מגיד מישרים און א דרשן. ער האט גיוואלט ארויף גיין קיין ארץ ישראל, נאר וועגן דעם התנגדות פון דעם תאפילאלת'ס קהילה, איז ער געבליבן ביי זיי. 6 מאל, האט ער פרובירט ארויף גיין ביז שנת תר"מ (1879), דאס זעקסטע מאל, אז הער האט צו-גערדט אויף זיירע הארץ, און זיי האבן היים געלאזט ארויף גיין. זיין טענה איז געווען, אז זיין זון, רבי מסעוד, קען אונטערנעמען זיין שטעלע און ווערן א רב און דעם פירער פון דער קהילה. ער האט פארלאזט מאראקא און הער איז אריבער דורך אלזשיר, און טוניסיע, לוב און מצרים. און ט"ו טבת, הער איז געקומען צו דער שטאט אלעקסאנדריע, דארט האט ער פארבריינגט א ביסל, און י"ז טבת האט הער געקומען צום דער שטאט דימאנהור, דארט איז ער איינגשטאנען ביי משה סרוסי, און דארטן, און דימאנהור איז ער קראנק געווארן און ער איז אוועק, כ' טבת תר"מ (4טן יאנואר 1880) און דארטן האט מען אים באגראבן.
נאך זיין פטירה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
הרב יעקב אבוחצירא האט איבער געלאזט פיר זין און איין טאכטער: רבי מסעוד, רבי אהרון, רבי אברהם ורבי יצחק, און די טאכטער אסתר (ללה סטי). די באוואוסטע קינדער פון רבי מסעוד זענען: רבי ישראל, וואס איז באוואוסט מיטן נאמען בבא סאלי, הרב יצחק אבוחצירא דער רב פון דער שטאט רמלה, און הרב דוד אבוחצירא. גרויס טייל פון די אייניקלעך פון דער פאמיליע, וואס זענען געווען מיט עם אונטער וועגנס קיין ארץ ישראל, זענען צוריק געפארן קיין מאראקא, און דער אנדערע טייל זענען געקומען קיין ארץ ישראל.
זיינע ספרים[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- פתוחי חותם - פירוש אויף דער תורה
- מחשוף הלבן - פירוש על התורה און קבלה
- מעגלי צדק - פירוש על התנ"ך, בעיקר אויף במזמור קיט בתהלים
- אלף בינה - פירוש על תהלים
- יורו משפטיך ליעקב - שו"ת
- בגדי השרד - פירוש על דרך הקבלה על הגדה של פסח
- גנזי המלך - ביאור על תחילת ספר בראשית ועל השבת
- שערי תשובה - ביאור המילה "תשובה" בקבלה
- שערי ארוכה - ספר מוסר לימים נוראים ולחודש תשרי
- לבונה זכה - חידושים על התלמוד מסודר לפי פרשות השבוע
- יגל יעקב - פיוטים, של רבי יעקב וצאצאיו.
- דורש טוב - שבע עשרה (בגימטריה טוב) דרשות על נושאים שונים.
אין 2013, איז ארויס א נייע מהדורה פון דער גאנצער סעט פון זיינע ספרים, מיט טייטשן והערות דורך עוז והדר, וועגן בקשה פון זיין אייניקל רבי דוד אבוחצירא פון נהריה, מיט דעם הילף פון דעם חרידישן נגיד הערשי פרידמן. דער פאדרוקט, האט געמאכט געווארן דורך אסאך תלמידי חכמים, און דעם שפיץ פון הרב מנחם מענדל פאמעראנץ.


text:
מפוזרי האט געשריבן:איך האב געשריבן מיוסד על רצה"כ אז דער כופר שטייט בעסער. אבער ס'דא ביי דעם אן אנדערע מיינונג אויך.
מפוזרי האט געשריבן:דער נקודה דא איז נישט צוקערבערג. @אפטעמיסט פרעגט א יסודות'דיגער שאלה. פונעם אידישן תורה'דיגן שטאנדפונקט, ווער איז ערגער; דער פולקאמער אטעאיסט, צי דער גלויביגער אבער אין פרעמדע געטער.
איך האב געשריבן מיוסד על רצה"כ אז דער כופר שטייט בעסער. אבער ס'דא ביי דעם אן אנדערע מיינונג אויך.
פרייוויליג האט געשריבן:וואס טוט זיך מיט די CEO פון Walmart וואס איז ער, א בודהיסט?
וואס טוט זיך מיט די גרינדער פון Toys R us ווואס איז זיין take אויף די בריאה?
וואס האלט Uber's CEO איבער עוואלאציע?
ווער איז מארק צוקערבערג, א דרייסיג יעריגע שנאץ וואס האט א סוקסעספול סאשעל וועבזייטל. דער היינטיגער ניו יארק טיימס עדיטאריעל איז גערעכט, אז אמעריקע איז געווארן סטעען. די אינטערסע איבער צוקערבערג'ס take פון רעליגיע קומט צוליב פייסבוק, אדער וויבאלד ער איז א כאראקטער וואס איז צופעליג פייסבוק'ס גרינדער?
יעדער סעלעבערטי האט זיין מיינונג ווען פונקטליך די מולד איז געווען.
זבולון האט געשריבן:גראדע, אויב צו דזשאדזשן לויט די קאנטעקסט, רעדט ער נישט פון בודהיזם נאר פון יהדות און נצרות (חנוכה און קריסטמעס).
לעיקוואד האט געשריבן:נעה, ער איז געווארען אביסעל מער מפורסם און האט זיך געלערנט צו רעדן מער דיפלאמאטיש.
אפטעמיסט האט געשריבן:מארק צוקערבערג, דער גרינדער פון פעיסבוק, וואס איז געווען באקאנט ווי אן אויסגעשפראכענער אטיאסט, האט דערקלערט אז ער האט אנגעהויבן גלויבן אין גאט און רעליגיע. צוקערבערג, אן אסימילירטער איד וואס האט געהייראט אן בוהאדיסטשע אזיענע פרוי האט אנגעגעבן אז ער גלויבט און גלייכט בוהדיזם. אנדערע באקאנטע אידישע פערזענליכקייטן האבן אויך שטודירט בוהדיזם, א שטייגער ווי לענערד קאהן ז"ל און דוד בן גוריון.
עס איז אינטערעסאנט צו הערן די מיינונג פונעם ציבור, וואס איז ענדערש, א אידישער אטאיסט אדער א שטיקל גלויביגער מיט קרומע שיטות. פאלגענד איז אן ארטיקל אינעם ניו יארק פאוסט:
http://nyp.st/2iWAR7c
לעיקוואד האט געשריבן:נעה, ער איז געווארען אביסעל מער מפורסם און האט זיך געלערנט צו רעדן מער דיפלאמאטיש.
באניצער וואס לייענען דעם פארום: נישטא קיין אנליין באניצער און 0 געסט


text:
שטעלן אַנטו אַ סטאַנינג בוכטע, פּאַלמאַ איז די שטאָט אַז קיינמאָל לעץ איר אַראָפּ. מזל צו קאָנקורירן מיט פילע הויפּט European טוריסט שטעט, דעם קלענערער שטאָט איז וזינג מיט געשיכטע, קולטור און לעבן. פּאַלמאַ איז אין די האַרץ פון אַלע זאכן קאָסמאָפּאָליטאַן וואָס איז וואָס דעם שטאָט מאכט פֿאַר די ידעאַל אָפּרוטעג ברעכן דעסטיניישאַן. מיט היימיש קאַפעס, ויסגעצייכנט רעסטראַנץ און שאַפּינג וואָס קענען נעמען אויף מילאַן אָדער באַרסעלאָנאַ, עס איז שעפע צו זען און טאָן און מיט אַקקאָממאָדאַטיאָן צו פּאַסן אַלע געשמאַק און באַדזשיץ דעם איז די ידעאַל באַזע צו פאַרזוכן אַ רעפטל פון מאַדזשאָרקאַן לעבן.
שפּיץ קסנומקס פּאַלמאַ לאַנדמאַרקס
פֿאַר יענע וויזאַטערז צו מאַדזשאָרקאַ וואס האָבן קיינמאָל ווענטשערד ווייַטער פון פּאַלמאַ נאָוואַ אָדער מאַגאַלוף, אַ באַזוך צו פּאַלמאַ וועט זיין אַ פאַקטיש אויג אָפּענער, און וועט אַלעווייַ באַווייַזן אַז עס איז מער צו די אינזל ווי נעאָן ליט אַלע נאַכט באַרס, און אַלע טאָג בריטיש ברעאַקפאַסץ.
קאַטהעדראַל פון סאַנטאַ מאַריאַ (קאַטהעדראַל לאַ שפּיל דיין):
קאַטהעדראַל פון סאַנטאַ מאַריאַ פון פּאַלמאַ איז מער קאַמאַנלי רעפעררעד צו ווי לאַ שפּיל דיין. דעם גאָטהיק רוימער קאַטהאָליק קאַטהעדראַל איז געבויט אויף דעם פּלאַץ פון אַ פֿאַר-יגזיסטינג אַראַבער מאָסקווע. מלך יעקב איך פון אַראַגאָן אנגעהויבן די קאַנסטראַקשאַן פון לאַ שפּיל דיין אין קסנומקס און געענדיקט עס אין קסנומקס. די לענג פון לאַ שפּיל דיין איז קסנומקס מעטער; די ברייט איז קסנומקס מעטער בשעת זייַן שיף איז קסנומקס מעטער הויך. כאָטש די קאַטהעדראַל איז דיזיינד אין די קאַטאַלאַניש גאָטהיק נוסח, עס אויך ווייזט נאָרדערן European ינפלוענסעס.
בעללווער קאַסטלע (Castell דע בעללווער):
איינער פון די ביסל קייַלעכיק קאַסאַלז אין אייראָפּע, בעללווער קאַסטלע איז די אַוועקזעצן פֿאַר די שטאָט 'ס געשיכטע מוזיי. עס דיפּיקץ גאָטהיק נוסח פון אַרקאַטעקטשער און איז געווען געבויט אין די קסנומקסטה יאָרהונדערט פֿאַר מלך יעקב וו. אונטער יידל קאָנטראָל הייַנט, דעם שלאָס איז געניצט ווי אַ מיליטעריש טורמע איבער קסנומקסטה צו מיטן קסנומקסטה יאָרהונדערט. בעללווער קאַסטלע איז איינער פון די הויפּט טוריסט אַטראַקשאַנז אויף די אינזל.
אַראַבער באַטס (באַניס אַראַבס):
יקסייטינג בלייבט פון געשיכטע, באַניס אַראַבס (אַראַבער באַטס) ווייַזן די השפּעה פון מוריש פאַך אין פּאַלמאַ וואס הייסט עס מעדינאַ מייַורקאַ. א קליינטשיק טוריסט אַטראַקשאַן אין דער שטאָט פון פּאַלמאַ, די דאַך און Columns פון דעם איין קליין ביידינג קאַמער זענען ווייזלי פּרעסערוועד. זייַן גראַציעז קאָלאָננאַדע און די פּראַפּאָרשאַנאַט אַרקאַטעקטשער האָבן געצויגן פילע אַרקאַטעקץ און געשיכטע ליבהאבערס. באַניס אַראַבס ווייַזן צו וואָס כייץ די אַראַבער קולטור און אַרקאַטעקטשער האט ריטשט בעשאַס מיטל עלטער.
דיאָסעסאַן מוזיי:
זאַמלונג פון קונסט אין דיאָסעסאַן מוזיי כיילייץ עטלעכע פון די מאַסטערפּיסיז פון איטאַליעניש קונסט. די זאמלונגען אַקטשאַוואַלי געהערן צו עטלעכע אנדערע קהילות אין שטאָט אָבער זענען יגזיבאַטאַד דאָ ווי זיי קענען ניט זיין געהאלטן אין זייער אָריגינעל ערטער רעכט צו זיכערקייַט און זיכערהייַט סיבות. דער מוזיי איז פאַרשפּרייטן צוזאמען דרייַ פאַרשידענע לעוועלס און גיט צוטריט צו אַ קליין וווינאָרט פון מאָנקס.
טאַון האַלל (אַדזשונטאַמענט דע פּאַלמאַ):
פּאַלמאַ ס כיינעוודיק שטאָט זאַל דאַטעס צוריק צו דער קסנומקסטה יאָרהונדערט. לויט צו די געשיכטע פון דער זאַל, עס איז געווען געבויט אין קסנומקס אָבער געברענט אַראָפּ אין קסנומקס. צוזאמען מיט אים, די רעקאָרדס פון סענטשעריז פון קאַנאַריאַן געשיכטע און די אינזל ס עפנטלעך אַרקייווז זענען אויך חרובֿ. הייַנט עס איז אַ באַרימט ראַנדיווו אָרט ווי אַרויס די זאַל עטלעכע שיין שטיין בענטשעס זענען אינסטאַלירן ווו לאָוקאַלז ליבע צו זיצן, שמועסן, און פאַרברענגען אַ ווונדערלעך צייַט.
פּאַססעיג דעס געבוירן:
איינער קענען הנאה אַ שיין מיינונג פון די קאַטידראַל זיצן אין קיין פון די קיל קאַפעס אין דעם אַוועניו. באַרס און קאַפעס אין דעם גאַס זענען באַרימט פֿאַר געשמאַק עסנוואַרג און טרינקען. ניט בלויז וואָס, סטאָרז פון בראַנדז אַזאַ ווי ה & ב, מאַססימאָ דוטטי און זאַראַ זענען דאָ אין דעם אַוועניו צו דינען אייער שאַפּינג הונגער. מענטשן באַקומען געצויגן צו דעם ווונדערלעך אַוועניו, פּאַססעיג דעס געבוירן, רעכט צו זייַן שיינקייט און באַרוט אַטמאָספער. דאס איז אַ גרויס אָרט צו אָפּרוען, פאַרברענגען אַ טאָג און הענגען אַרום.
פּועבלאָ שפּאַניש (C- דעל פּאָבלע שפּאַניש):
פּועבלאָ שפּאַניש, אויך באקאנט ווי C- דעל פּאָבלע שפּאַניש איז אַ אַרקאַטעקטשעראַל מוזיי אַז מירערז אַ דאָרף-ווי פּלאַן. עס ונפאָלדס עטלעכע פאַקסימילעס פון די קלאסישע ווערק פון שפּאַניש אַרקאַטעקטשער. דעם קענען זיין אַ גרויס טאָג-יאַזדע אָרט ווען איר זענט אין פּאַלמאַ ווי די וויקדייז דאָ זענען פול פון פאַרווייַלונג. פאַרשידן אַרטאַזאַנז 'שאַפּס, רעסטראַנץ און באַרס אַפּערייטינג ין דער מוזיי זענען ידעאַל צו שפּאַציר דורך און זופּן עטלעכע טרינקען בשעת ענדזשויינג די מאַסטערפּיסיז אין דעם מוזיי.
פּלאַקאַ הויפּט (פּלאַזאַ מייער):
איצט אַ כאַב פון אַלט שטאָט, פּלאַקאַ הויפּט ערידזשנאַלי כאַוזד די אָפפיסעס פון ינקוויסיטיאָן. די קאַבאַלד גאסן, אַלט בנינים, און דרויסנדיק מעלאָכע מאַרק אין די פּלאַקאַ הויפּט זענען די הויפּט אַטראַקשאַנז. וואַסט קייט פון גוט באַרס און רעסטראַנץ קענען זייַן געפֿונען דאַטיד אַרום די ברעג פון די קוואַדראַט. אין דערצו צו דעם, עס אויך האט גאַנץ אַ נומער פון קונסט גאַלעריז און דעריבער עס איז אויך באקאנט דעם "קינסטלער 'פערטל".
פּלאַçאַ קאָרט:
פּלאַזאַ קאָרט, אויך באַוווסט ווי פּלאַקאַ דע קאָרט איז אַ קוואַדראַט אין דעם צענטער פון פּאַלמאַ, ווו די טאַון קאָונסיל פון פּאַלמאַ איז סיטשוייטיד. דעם אַלט צענטער פון פּאַלמאַ, באָוס אַ אויג-קאַטשינג בעראָוק סטיילד Facade געמאכט פון סך עלעמענטן פון די קסנומקסטה יאָרהונדערט. די גאָטהיק קירך Iglesia סאַנטאַ קאַטאַלינאַ דאָ איז אויך באַוווסט ווי אַ טוריסט אָרט.
איך באַלואַרד קאַנטעמפּערערי קונסט מוזיי:
א מאָדערן קונסט גאַלערי און מוזיי, עס באַלואַרד איז ליגן אויף די אַלט פּאַלמאַ ס פּאָרט זייַט פאָרטיפיקאַטיאָנס. דער מוזיי באָוס אַ גרויס און שטענדיק אַרויסווייַזן פון אַרבעט דורך שפּאַניש מאָדערן קינסטלער. צוזאמען מיט זיי זענען די עקסאַבישאַנז עריינדזשד דורך פאַרשידן קינסטלער פֿון עקן פון דער וועלט. עס אַטראַקץ ניט בלויז די קונסט ליבהאבערס אָבער אויך יענע וואס זענען נישט שאַרף אויף מאָדערן קונסט, ווי זיי קענען הנאה זייער ונטערגאַנג טרינקען אין די ספּעקטאַקיאַלער קוקן פון די פּאַלמאַ פּאָרט.


text:
רעקטארי ראד באן סטאנציע
קאארדינאטן: 51°33′32″N 0°04′05″W / 51.559, -0.068
רעקטארי ראד באן סטאנציע איז א סטאנציע אין דער לאנדאנער בארא פון העקני, צפון לאנדאן, ענגלאנד.
די סטאנציע געפינט זיך אין טראוולקארט זאנע 2, אויפן ווייט הארט לען אפצווייג פון די לי וועלי ליניעס. די סטאנציע, און אלע באנען וואס דינען זי, ווערט אפערירט דורך אבעליא גרויס-אנגליא.
באנען פארן קיין ליווערפול סטריט אין צענטראלן לאנדאן, און קיין טשעשאנט און ענפילד שטאט צו צפון.
גאלעריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
וועבלינקען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- באן צייטן און סטאנציע אינפארמאציע פאר רעקטארי ראד באן סטאנציע פון נאציאנאלע באן.