text:
היינט שפאנצירעכמיר אריין אין ס'מעדרעש, און כ'זעה א געזעמעל מענטשן רעדן. נו, ווער זאל צוגיין אניש סאכדעס. אבער פארט האט מיר מיין הארץ געזאגט: סאכי, נעם א קאווע, זעצעך אין די זייט, און הער צו. און אזוי ווי ד'הארץ (מ'רעדאך אין איינע פון די געהענגלן: מוח שליט על הלב) האט באפוילן, אזוי האט מיין גוף געטוהן. והנה און נון, אט הערט זיך צו צו די שמועס וואס העטייך זיין א גרויסער מוסר השכל:
(באטייליגטע ביי די סצענע: ניק #1, ניק #2, ניק #3, שלמה פעלדמאן, יעקב שווארץ)
ניק #1: סערצעך חברה?
ניק #2: באכאשעם, ווייסטעך, נו, דו האסטעך אלעמאל נייעס, זאגזשע עפעס....
ניק #1: הערט, איך בין דערגאנען ווער סאכדעס איז...
שלמה: ווער? וואס הייסט ווער סאכדעס איז? הרב יצחק גליק פירט אן התאחדות, וואזשע ביסטו דא געוואויר געווארן?
ניק #1: נע, האבעך געמיינט אז דו ווייסט, עס איז דא א וועב סייט היימישע קרעטשמע, דארט איז דא פארומ'ס...
שלמה: נו,
ניק #1: דארט זיצן היימישע אינגעלייט און שרייבן...
שלמה: וואס שרייבט מען דארט? איבער וואס פאר א טאפיקס?
ניק #1: סתם געשמאקע זאכן...
יעקב: וואס הייסט? איך האב שוין פיל מאל מיטגעהאלטן פארומ'ס, אבער איך האב נאר געזעהן איבער אקטועלע זאכן, ווי גרעפיקס וכדומה
ניק #3: לאז מיך ענק פארציילן, עס איז אמאל געווען היידפארק,
שלמה: אוודאי, דארט וואו מ'שרייבט פאליטיקס
ניק #3: יא יא, דארט האט זיך געפענט אן אפטיילונג פון היימישע אינגעלייט וואס רעדן בכלל נישט קיין היימישע פאליטיקס, און לשון הרע, און פארשטייט זיך נישט קיין אומאיידעלע ענינים, און מ'פארברענגט. דעריבער הייסט עס היימישע קרעטשמע, א_ווי א קרעטשמע אמאל, מ'זיצט מ'פארברענגט, יעדער זאגט א גוט ווארט, און מ'רוהט אפ דעם קאפ פון א טאג ארבעט.
יעקב: המממממ. דאס איז א גוטע איידיע,
ניק #1: בקיצור, איך בין געוואויר געווארן די אידענטעטי פון איינעם פון די שרייבערס דארט.
יעקב: סייסט? עס איז דען א סוד? ער שרייבט דאך דארט...
ניק #1: נע, מענטשן האבן ליב צו זיין אנאנים, אפילו עס איז נישט דא וואס זיך אפצורעדן.
שלמה: דו שרייבסט אויך דארט?
ניק #1: נע, כאב אמאל געשריבן דארט מיט מיין חבר'ס ניק.
יעקב: וואס הייסט דאס ניק?
ניק #3: א ניק איז די נאמען מיט וואס מ'פארופט זיך...
שלמה: אהא, און סאכדעס איז איינער פון די ניקים דארט?
ניק #1: יא, פונקט אזוי, איז הער, מיינסטו עס איז מיר גרינג געווען? דער סאכדעס איז דאך א מאדנער פארשוין, זיינע ארטיקלן זענען דאך פון די מאדנע אינטערסאנטע אין קרעטשמע, ער קען דאך קיין גראד ווארט נישרייבן, און פארט איז עס לאכעדיג. אלזא, איז מיר געגאנען אין לעבן (גראדע ארבעט איך אויף נאך עטליכע ניק'ס) צו דערגרונטעווען ווער ער איז. און באכאשעם, עס איז מיר געלונגען.
ניק #2: WOW וויאזוי ביסטו געוואויר געווארן?
ניק #1: די ערשטע זאך איז, איך האב זיך אלעמאל פארשריבן זיינע שטענדיגע זאכן,
ניק #3: למשל?
ניק #1: אלעמאל רעדט ער פון מאנטריאל, יא? סאו, אפילו לאמיר זאגן ער וואוינט נישט דארט, איז ער אדער געבוירן דארט, אדער פארט ער אסאך אהין...
ניק #2: נע דאס איז נישט קיין ראי'...
ניק #1: אוודאי נישט, אבער א שטיקל פונ'ם פאזל איז עס, איא?
ניק #2: גערעכט גערעכט..
ניק #1: אקיצער, דערנאך, האב איך אויפגעפאסט וויאזוי די וואס קענען איהם פערזענליך א שטייגער ווי יאנאש, קרעמער און נאך שרייבן איבער אים. למשל אז ער איז געווען גראב און איז געווארן דאר, וואס דאס האט מיר גענומען א לאנגע צייט איך זאל דאס דערשנאפן...
ניק #2: אהה דאס מאכט שוין סענס.
ניק #1: נישט נאר דאס, דער אמת איז, אז דער מהות פון דעם מענטש ליגט אין זיין שריפט, לאו דוקא דעם עצם כתב יד. אבער אין שריפט גיבט זעך דער מענטש אנדערש ארויס ווי אין שפראך. יאך רעד שוין נישט פון איבער ארבעטען תורות, און דרשות צום דרוק. פון די צווייטע זייט זענען דא מענטשען וואס זיי איז שווערער די שריפט, און דער כלל "אז עס פעלט אין הסברה, פעלט אין הבנה", האט גאר א סאך יוצא מן הכללים. ממילא אויב האסטו ארויס דעם אויסערליכן אויסזעהן פונ'ם מענטש, דו זעהסט איבער וואסערע נושאים ער שרייבט, און דו הערסט ארויס צווישן זיינע שורות ווי אלט ער איז, ווען ער האט צענומען זיין סוכה, וכו' וכו', קעמען דערגיין די אידענטעטי...
שלמה: הממממ. גאנץ א גוטער אינוועסטיגעטער..
ניק #1: בקיצור, ענק וועלעך מגלה סוד זיין ווער דאס איז, אבער פארשטייצעך מ'דארף דאס נישט אויספויקן: שמואל פעפערקארן..............
יעקב: דיין ערשטע קאזין, ניין?
ניק #1: יא יא, ווער וואלט זיך געגלייבט?
יעקב: נו, האסט איהם כאטש געכאפט מיט גוטע שטיקלעך וואס דו קענסט איהם קאנפראנטן?
ניק #1: נישט עכט, און בכלל וועל איך עס נישט טוהן. פארשטייסט נישט? ער קען דאך ברוגז ווערן אויף מיר.
פארהאנג פאלט.....
דאס אלעס האט זיך אפגעשפילט הינטער מיין רוקן, און פערצופאל הייסעך נישט שמואל פעפערקארן, און איך ווייס אפילו נישט ווער דאס איז. אבער, 5 אידן זענען היינט קלאר ווי דער טאג, אז סאכדעס פון היימישע קרעטשמע, איז איינס מיטן רויטן שמואל פעפערקארן...
ווען עס שטעלט זיך ווען אפ דא, איז דאך איין זאך. אבער די מעשה האט זיך פארצויגן אין נאך א סצענע. וואלף שווארץ, יעקב שווארצנ'ס פעטער האט א שידוך געטוהן, יענקל טרעפט זיין פעטער וואלף:
וואלף: יענקל כאב א שידוך געטהון מיט מיין טאכטער..
יעקב: וואוו מזל טוב, מיט וועמען?
וואלף: מיט ישראל פעפערקארן פון מאנטריאל...
יעקב: (טראכט און טראכט....) כאב לעצטענס געהערט דעם נאמען, אממממ יא יא, ער האט א זוהן וואס שרייבט אין היימישע קרעטשמע....
וואלף: וואס? דעם חתנ'ס ברודער שרייבט אין היימישע קרעטשמע?
יעקב: פעטער, דו ווייסט וואס דאס איז?
וואלף: א שאלה, די פארומ'ס פון אידישע וועלט...
יעקב: כ'פארשטיי נישט,
וואלף: ווען דו וועסט זיצן אין אן אפיס, וועסטו שוין וויסן. הממממ. וואסערע ניק האט ער דארט?
יעקב: אמממממ,,,, עפעס יצחק גליק אפשר,.... אמממממ
וואלף: כ'דענק נישט אזא ניק..
יעקב: אהה יא, סאכדעס,
וואלף: ווער? דער דאיען דארט? געוואלדיג, כ'מוז דאס זאגן פאר מיין מחותן... אבער גלויב מיר, איך האף אז מיין חתן וועט נישט זיין דארט דאיען, נאר געהעריג אין שוהל, נעמעסן אריין, קענעכעס קוים גלויבן אויף שמואל'ן, עס פאסט דאך פארט נישט פאר איהם.
פארשטייצעך אליינס אז מתוך הדברים איז עס אמאל ארויף אויפן טיש ביים מחותן, און די מעשה אידאך נישט געשטויגן, אבער געפלוין יא, ווייל שמואל איז פערצופאל אנאנדער ניק יז בתמוז, און ווען מ'האט איהם אויסגעפרעגט, האט ער זיך נישט געוואוסט וואו אהינצוטוהן פאר בושה. ביז ער האט געדארפט זאגן אז ער איז נישט סאכדעס, נאר בלא בלא בלא, און וואס פאר א פנים האט עס שוין געהאט? מער איז יז בתמוז נישט אריין אין קרעטשמע, נאר נעבעך געקלעטערט ערגעץ אנדערש אינ'ם ברייטן געוועב, אין אויסגעטרוקנט געווארן.
אויף יז בתמוז אליינס איז א רחמנות, ווייל ער איז אוועקגעשלעפט געווארן פון דאס בעסטע פלאץ אויפן אינטערנעט. וואס וואלט אבער געווען ווען דער יז בתמוז וואלט אויסגעפאלן אין א יענטאאש, אדער אין אן אנדער פראמינענטער שרייבער, א_ווי קרעמער, זארעכ, איך הער ועוד ועוד???
ווער איז שולדיג אין דעם? דער בהמה, דער שוטה, דער אומ'אחריות'דיגער אקס, דער שיווע קעטאנע באכער: ניק #1. ווער האט דיך געבעטן צו דערגיין איינעמ'ס ניק? האסט נישט געקענט הנאה האבן פון די קרעטשמע אנע טוהן שאדן? דו ביסט א בעיבי? און אז דו דערשנאפסט א ניק, דארפסטו דאס אויספויקן? און דו ביסט נאך זיכער אויך?
די שאלה איז נאך מער אויף ניק #2, און ניק #3, ער קען דאך מארגן דערגיין דיין ניק אויך, פארוואס האסטו נישט פארשריגן דעם פארשוין? ארור מכה את רעהו בסתר.


c: text/html

text:
השארת הנפש
השארת הנפש אין פראסט יידיש איבערטייטש איבערבלייבונג פון נפש. דאס איז אזא אידישער תורה טראדיציאנאלער באגריף און איסור אז מען טאר נישט צוזעהן אדער גיין נאנאט וכל שכן נישט טשעפענען דעם נפטרס קערפער ווייל וויבאלד מען שטייט דאך אויף תחיית המתים און די נשמה אדער נפש פליט ארויף אין הימל צו באקומען זיין שכר ועונש שאפט זיך א פארלאנג פון די לעבן געבליבענע ארום דעם נפטר צו היטן מיט כבוד און הייליגקייט די קערפער, דאס נישט לאזן פאלמעסען אדער אויסגראבן פון דעם קבר ווייל די נפש לעבט נאך אפילו דער גוף איז טויט.
געוויסע פוסקים צייכענען אויך אן אז דאס איז מקור פון טמא אז מען זאל נישט גיין נעבן א נפטר כדי נישט צו באקומען ספיקות אין די אמונה פון השארת הנפש.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
טריסק (הויף)
טריסק אין וואהלין, רוסלענדישע אימפעריע, (היינט אוקראינע) איז א באקאנטע שטאט אין די חסידישע קרייזן, וואס דארטן האבן געוואוינט די רבי'ס פון דער טריסקער דינאסטיע וואס ציט זיך פון רבי אברהם טווערסקי, וואס איז אן אפצווייג פון טשערנאבל. פאר דער צווייטער וועלט מלחמה איז עס געווען א גרויס חסידות, מיט צוואנציג טויזנט חסידים.
די היינטיקע טריסקער רבי'ס זענען איז רבי משה מרדכי אייכנשטיין אין ירושלים, אן אייניקל פון רבי משה מרדכי טווערסקי (תרל"ז - תש"ג) פון טריסק, און רבי שריהו יונה טווערסקי אין מאנטרעאל, אן אייניקל פון רבי שלום יוסף פון טריסק.
געשיכטערעדאַקטירן
דער גרינדער פונעם טריסקער חסידות איז געווען רבי אברהם טווערסקי (תקס"ו - ב' תמוז תרמ"ט), דער פינפטער זון פון רבי מרדכי טווערסקי, דער טשערנאבלער מגיד. ער האט געהייראט מרת ריקל, א טאכטער פון רבי יעקב אריה פון קאוולע, א זון פון רבי מרדכי פון נעשכיז. ער איז געווען דער מגיד אין טוריסק וואו ער האט געפירט זיין הויף. זיין ספר "מגן אברהם" איז דער יסודותדיקער ספר פון טריסקער חסידות, און א יסודותדיק ספר ביי טשערנאבלער חסידים אין אלגעמיין.
זיין עלסטער זון, רבי מנחם נחום האט געוואוינט אין סלאוויטע, און שפעטער האט געפירט א הויף אין קאטעלנע לעבן בריסק; ער איז נפטר געווארן ד' שבט תרמ"ז, פאר זיין פאטער. ביי זיין לויה האט אים מספיד געווען דער בית הלוי. זיין אייניקל הרב יצחק דוד טווערסקי האט ארויסגעגעבן זיינע תורות אין "זכרון מנחם נחום".[1] זיין צווייטער זון איז געווען רבי מאטעלע קאזמירער, וואס די רוסן האבן פארטריבן פון וואהלין. זיין נאכפאלגער אין טוריסק איז געווען זיין דריטער זון, רבי יעקב אריה (נפ' כ"ח אייר תרע"ח).
=רעפערענצןרעדאַקטירן
- ↑ ירושלים, תשס"ה


text:
די וואָך איז טאָוטאַלי אנגעצייכנט דורך די קאַטער פון די נייַ יפאָנע רענטגענ מאָדעל און דאָס איז אַז די רעזערוויישאַנז אנגעהויבן לעצטע פרייטאג, 27 אקטאבער, נאָך זיין באַאַמטער פּרעזענטירונג אין די סטיוו דזשאָבס טעאַטער, עפּל פּאַרק. אין דעם זינען, וואָס מיר האָבן צו זאָגן וועגן די רעסערוואַטיאָנס איז אַז זיי זענען נישט אַזוי גוט פֿאַר אַלע יענע וואס געוואלט צו קויפן די נייַ עפּל מאָדעל, און עטלעכע וסערס האָבן עקספּרעס צייט פון 5-6 וואָכן.
אין קיין פאַל, עס זענען מער נייַעס באַזונדער פון די אָנהייב פון די רעזערוויישאַנז פון די נייַע iPhone X, און דאָס איז וואָס מיר וועלן צו טיילן מיט אַלע פון איר. עטלעכע פון די נייַעס פון די עפּל וועלט זענען טאַקע גוט און איך בין פֿון Mac מיר וועלן צו טיילן די מערסט בוילעט אָנעס.
ערשטער פון אַלע, מיר מוזן רעדן וועגן די צוויי נייַ ביתא ווערסיעס אַז עפּל לאָנטשט דעם וואָך פֿאַר מאַקאָס דעוועלאָפּערס. דער ערשטער איז געווען ביתא 4 איז באפרייט אויף מאנטאג און צוגעגעבן די פאַרריכטן פֿאַר אַ שטרענג וואַלנעראַביליטי אַז לעצטנס ארויס אין די WPA2 ווי-פי סטאַנדאַרט, די רגע ווערסיע פון דער וואָך איז געווען די 5 ביתא ווערסיע פון MacOS High Sierra און מוסיף די טיפּיש זשוק פיקסיז און מיר ימאַדזשאַן אַז עטלעכע פֿאַרבעסערונג אָדער פאַרריכטן איבער די פריערדיקע ווערסיע.
אין פילע גרופּעס עס איז געזאָגט אַז עפּל וועט געבן אַ נייַע קלאַפּ צו די טיש וועגן דעם באַגריף פון די מעק, און עס איז מעגלעך אַז עפּל פון שטאַרק מאָמענטום ווייַטער יאָר. דאָס איז אַ קלאַנג וואָס שורלי ענדס ווי אַ פאַקט אויב מיר קוקן אין די פרטים. פֿאַר דעם, מיר וועלן האָבן צו וואַרטן אַ בשעת, אָבער נישט צו לאַנג זינט קומענדיקע יאָר זאָל זיין די יאָר פון די Mac.
א מאָטאָציקל מיט קאַרפּלייַ, דאָס איז אן אנדער פון די וויכטיק נייַעס פון די וואָך. די האָנדאַ גאָלדווינג 2018 וועט זיין דער ערשטער מאָטאָציקל וואָס געוועט אויף די עפּל קאַרפּלייַ סיסטעם. די האָנדאַ מאָדעל ינאַגרייטיד אַ 7-אינטש פאַרבינדן פאַרשטעלן אין וואָס נוציק אינפֿאָרמאַציע אַזאַ ווי מאַפּס, קאָנטאַקטן און מוזיק וועט זיין געפֿינט.
עס איז אַ העסקעם צווישן וואַלמאַרט און עפּל אַזוי אַז אַלע עמפּלוייז אין די צושטעלן קייט, אַרבעט מיט אַ מעק סטאַרטינג ווייַטער יאָר. אַקטואַללי, ארום 7.000 ארבעטער פארמאגן א מאק ווי אַ פּילאָט פּרובירן.


text:
פסח זמן חרותינו חבלי משיח והגאולה
פסח זמן חרותינו - שער בלאט - - בצאת ישראל ממצרים - - ויהי החצי הלילה - - נאר נישט פארצווייפעלט - - היו נכונים - - חבלי משיח והגאולה - - פנו דרך למלך המשיח - - אל מלא רחמים - - פסח חמץ מצה - - מצה רוח הקדושה - - געזונט העגיענע ריינקייט - - בריוו פון הרב אברהם יצחק הכהן קוק - - בריוו פון הלל צייטלין - - עגל הזהב - אדער - עצמות יוסף - - די לאגע פון די דייטשע אידן
(געדוען געדרוקט אין די צייט 1941, אויך אקטואל היינטיקע צייט, שנת – בישראל חי וקים – תשי"ז, דער אוד והתגלות אורות וכלים. . . די פקידה, עיקבתא דמשיחא, דורך אחדות ותשובה עילאה, דער וועג צו דער גאולה ברוחניות ובגשמיות - גאולה שלימה מדינת ישראל ומלכות ישראל. . . אורו של משיח כילד המשיח. . .)
קולות פון בלוט, טרערן! קלאנגען פון האפנונג, טרייסט - דאס איז דער טיפער גלויבן פון אידישן פאלק, וואס ווערט גערופן משיח גלויבן. חבלי משיח און גאולה! אין יעדער צייט פון גרויסע אידישע פאלקס טראגעדיעס, אינערהאלב די וועלט קאטאסטראפע, ווייזט זיך ארויס, אז צוזאמען מיט די גרויסע פאלקס ווייען, ליידן, חשכות, פינסטערניש, חבלי משיח, באווייזן זיך אויך אודות, פונקען פון ליכטיקייט, קלאנגען פון טרייסט און האפנונג, נחמה, גאולה.
דער טראדיציאנעלער תענית סליחות טאג פון כ' סיון, וואס פאראייביקט די עראינערונג פון בלוטיקע אכזריות, וואס איז געווען אויף דעם אידישן פלאק אין שנת ת"ח, ווען דורך די ווילדע חיות רעות, די היידעמאקעס, געפירט דורך דעם צורר היהודים כמעלניצקי א. א. דורך פארראט פון אנדערע. . .
זיינען אויף דער פוילישער און אוקראינער ערד געווארן אויסגעשאכטן, געמארדעט, הונדערטער טויזנטער אומשולדיקע אידן, אלט, יונג, מענער און פרויען; געשענדעט, גערויבט, פארוויסט פילע הונדערטער קהילות, און דער רוב מנין ורוב בנין פון אידישן פאלק זיינען פארארעמט און צעבראכן געווארן, ווי עס ווערט באשריבן פון די היסטאריקער פון יענער צייט (ספר יון מצולה א. א.) אויף דעם חורבן פון שנת ת"ח איז פון די גדולים פון יענער צייט באשטימט געווארן דער כ' סיון פאר א תענית און סליחות, זאגאר א ספעציעלע תפילה, אל מלא רחמים איז פארפאסט געווארן אין אנדענקונג אויף יענע הונדערטער טויזנטער פאלקס קדושים, וועלכע זיינען געפירט געווארן פון די ריכטיקע פאלקס מנהיגים, הייליקע וואס זיינען געווען צוזאמען מיט די פאלקס אידן - ניט אנטלאפן. . . האבן זיי מקדש השם און זיך מוסר נפש געווען פאר די אידישע הייליקטימער, און עס האט זיך דאן אנגעהויבן א משיח בענקעניש, משיח טרוים, משיח-קלאנגען. זאגאר די גרעסטע מקובלים האבן געפונען רמזים, אנדייטונגען, אז גראדע דאס יאר ת"ח איז א גאולה יאר. . . (וע' בזוהר פ' בהר על הפסוק בשנת היובל הזאת ובתהלים אם תחבה עלי מחנה בזאת, זאת בגימטריא ת"ח ועוד בספרי מקובלים שונים).
דאן איז געשען דאס זאנדערבארסטע אין דער אידישער גלות געשיכטע, די באוועגונג פון שבתי צבי, וועלכער איז דורכגעפאלן, און איז געבליבן דער פאלשער משיח, אבער דער גרעסטער אין דער געשיכטע פון פאלשע משיחים. די סיבה איז, ווייל ער איז ניט געקומען פון די פאלקס לאזונג אכטונג צו די פאלקס מאסן, פשוט'ע פאלקס אידן, די פאלקסטימלעכע אהבת ישראל. . . ער האט זיך ניט אראפגעלאזט צווישן די פאלקסטימלעכקייט, ווי ס'איז דער קבלה'שער אויסדרוק. די אורות זיינען געווען גרעסער ווי די כלים, האבן די כלים געפלאצט, שברי כלים, אויפן פארשטענדלעכן לשון הייסט עס, די קראפט פון די ליכט איז שטארקער ווי דער לאמפ, מוז דאס פלאצן. . . און די באוועגונג האט זיך געענדיקט מיט זער טרויעריקע רעזולטאטן. אבער באלד איז געקומן דער גרויסער פאלקס איד, דער בעל שם טוב פון די פאלקס מאסן, פון פשוטן פאלק, מיט פשוט'ע פאלקסטימלעכקייט און אהבת ישראל, און געשאפן דעם גרויסן אור החסידות, די ליכט צוגעפאסט צו די "כלים", און עס האט אנגעהויבן נתגלה ווערן דער אור פון מלך המשיח, שמחה, אהבת ישראל, מען קען ריכטיק זאגן אז דאס חסידות האט ארויסגענומען דאס פאלקסטימלעכע אידנטום פון גלות און געמאכט א וועג פאר'ן מלך המשיח צו עיקבתא דמשיחא די טריט פון משיח וגואל צדק. (הרעיון הזה הוא בתורת החסידות), דעריבער איז ביי חסידים און אין די חסידישע ספרים אזוי טיף במעמקים ובמסתרים איינגעווארצלט דער ירושלים של מעלה, ארץ ישראל אהבה, און ווי ס'איז באוואוסט איז דער בעל שם טוב אליין געפארן נאך ארץ ישראל (מעשיות וכתבים מהבעש"ט על נסיעתו) און עס האט זיך אנגעהויבן די עלית החסידים וואס איז דורכגעדרונגען מיט התלהבות, ברען. דער עקסטאז פון די היינטיקע יונגע-אלטע חלוצים אין ארץ ישראל איז אין גרונד גענומען א חסידישע התלהבות דורכגענומען מיט שמחה אהבת ישראל, חדות החיים, לעבנס ריידן, געזאנגען און פריילעכקייט.
דאס האב איד דערזען, ידען איד בין געוועזן אין 1953 אין ישראל. . .
געקומען איז אונזערע צייטן די פאריקע וועלט מלחמה, און די ערד פון פוילן, אוקראינע, איז דורך די ווילדע רוצחים באנדעס פעטלורא, דעניקין. באלוכאוויץ א. א. געווארן דורכגעווייקט מיט אומשולדיק אידיש בלוט. מער ווי זעקס הונדערט טויזנט אידן - לויט באלערנטע היסטארישע קוועלן - זיינען געמאטערט, גערויבט, געשענדעט געווארן, צענדליקער טויזנטער אומגליקלעכע אלמנות, יתומים זיינען געבליבן, הונדערטער אידישע קהלות זיינען חרוב און פארוויסט געווארן און ליידער האבן די ציוויליזירטע אייראפע און אמעריקע געשוויגען, און צו אונדזער גרויסער חרפה, דורך א טייל אידישע פירער, שתדלנים, האט מען אפילו ניט געלאזט אויפהויבן הויך די שטים פון בלוט. . . אבער אין דעם חורבן האט מען אויך דערהערט קלאנגען פון האפגונג. די טריט פון עקבותא דמשיחא, און עס האט זיך אנגעהויבן א שיבת ציון באוועגונג, ביי דעם גאנצן אידישן פאלק, אלט יונג, פריי, פרום, אפילו ביי די קעגנער - איז אויך אין די טיפענישן פון הארץ געקלונגען גאולה טענער, אין די חשכ'דיקע ערטער, האט זיך באוויזן פונקן פון אור של המשיח. . . צענדליקער הונדערטער טויזנטער אידן פון אלע וועלטס טיילן, קלאסן, שיכטן, האבן מיטגעמאכט די שיבת ציון, עס האט זיך אנגעהויבן גרויסע ריכטיקע רמזים אנווייזונגען, צו דער אמת'ער גאולה, ווי אין תלמוד סנהדרין צ"ח זאגט דער גרעסטער סימן פון קץ הגלות, משיח מאמענט', אז מען זעט אז עס וועט מקוים ווערן די ווערטע' פון נביא יחזקאל! די בוימער וואקסן, די צווייגען גיבן שיינע פרונט, איז די ישועה נאענט, די גאולה קומט. . . די באוועגונג האט אויך מיטגעמאכט פיל טרויעריקע בלוטיקע מאמענטן אבער אין די שטים פון בלוט האט זיך דערהערט קלאנגען פון גאולה, טרייסט, העלדישקייט, האפנינג, גלויבן, שטארקייט. (זע קונטרס האמת א. ב. ג. 1942)
אין דער היינטיקער מלחמה, די ריכטיקע מלחמת גוג ומגוג, ווען כמעט אלע לענדער און אלע פעלקער זיינען פארמישט, ווי עס ווערט דערקלערט דאס ווארט גוג מאכט גוי,וקהל גוים, ומגוג מלכי גוי וקהל גוים, ד.ה. דערזאמלונג פון אלע פעלקער און שטאטן, מלכים, און דאס אידישע פאלק איבערהויפט דאס גרויסע פוילישע און מזרח אידנטום, דער שטאלץ, שיינקייט, שעפערישע קראפט פון יודנטום - דער רעזערוואואר פון וועלטס פון אידנטום אויף אלע גייסטיקע קולטורעלע פאלקסטימלעכע געביטן אידישן פאלק, דאס אמת'ע פאלקסטימלעכע יודנטום איז דער אייביקער בוים פון פאלקסטימלעכקייט און אידישער שאפונג מח, כח, גייסט, אומשטערבלעכקייט. אט דאס יודנטום, ליידעט אם שווערסטן אומגליקלעכסטן געליטן טויט, הונגער, שלאפקייטן, פיין, שאנדע, שפאט, און די פארשידענע מיטלאלטערלעכע באנייטע פינסטערע געטעס, די אמת'ע קאנסעקווענצן פון חבלי משיח וואס איז פאראויסגעזען דורך אונדזער גרויסע משיח טרוימער, משיח דענקער און אויך יעצט, ווען עס האט זיך אנגעהויבן צו דערנענטערן די מלחמות גוג ומגוג צו דער אידישער ערד ארץ ישראל, און עס הויבט זיך אן א רעש גדול, גרויסע קעמפע, שטורמען ארום די טויערן פון ארץ ישראל. . . . און די הערצער פון א האלב מיליאנען אידן - כן ירבו - אין ארץ ישראל און אלע אידן אויף דער גאנצער וועלט האבן א ציטער געגעבן, שווערע פינצטערע שווארצע וואלקענס נעמען ארום דעם אידישן הימעל, און דעם חבלי משיח, טארן מיר אבער ניט זיין פארצווייפלט, מיר מוזן צוזאמען מיט דער שטים פון בלוט, טרערן, העדן די קלאנגען פון טרייסט, האפנונג, גאולה. זאלן מיר הערן די אייביקע טרייסט ווערטער, פון נביא (יחזקאל ל"ח) גאט וועט נעמען נקמה. . . אלעס וועט ציטערן דער ים, עופות אונטערן הימעל." אלעס אויף דער ערד. . . בערג. . . הויכע טורעמס, וואלקען קראצער דורך בלוט, פייער, שוועבל, שטיינער פון הימעל, אבני אלגביש - באמבעם. . . רעוואלוציעס, אויפשטאנדן, חרב איש באחיו תהיה. . . אינערלעכע פארראטן. . . און אלע וועלן זען דעם געטלעכן משפט און די הילף פון אידישן פאלק - זעט די קאפיטלען ל"ח, ל"ט יחזקאל.
זאל אין היינטיקן טראדיציאבעלן סליחות זאגען געשטארקט ווערן דער פאלקסטימלעכער גייסט, אהבת ישראל, געשטארקט ווערן די האפנונג, גלויבן אין נצח ישראל אז אזוי ווי מיר הערן די שטים פון בלוט און טרערן, וועלן מיר אויך הערן די קלאנגען פון טרייסט, האפנונג. אזוי ווי מיר האבן דערלעבט צו זען די חבלי משיח וועלן מיר דערלעבן צו זען די אמת'ע גאולה אויף די יסודות פון די אידישע נביאים, שלום, יושר, משפט צדק, חבלי משיח והגאולה. אויך דאס היינטיקע יאר תשי"ז - 1957 איז חבלי משיח והגאולה. . . עם ישראל – אחדות - פנו דרך לגאולה שלימה. . .


text:
אין די ינדאַסטרי פון טשיינאַ ס שפּיץ צען ליכט ינדאַסטרי ענטערפּריסעס, Baoding לידאַ פּלאַסטיק ינדוסטרי קאָו, לטד וואַן די אַנערערי טיטל פון "טשיינאַ ס שפּיץ צען ליכט ינדאַסטרי פּלאַסטיקס ינדאַסטרי (פּלאַסטיק בויגן) ענטערפּריסעס". זינט די פאַרלייגן אין 1997, לידאַ פּלאַסטיק האט שטענדיק אַדכיר צו די דרך פון ינדאַסטרי ספּעשאַלאַזיישאַן און מאַכט פון פּראָדוקטן. מיט די לידינג טעכנאָלאָגיע פאָרשונג און אַנטוויקלונג, שטרענג קוואַליטעט קאָנטראָל, יינציק פֿאַרקויף מאָדע, שליימעסדיק נאָך-פארקויפונג דינסט איז באַרימט אין שטוב און אין אויסלאנד. אין דער צוקונפֿט, מיר וועלן פאָרזעצן צו נוצן ענטוזיאַזם, אָפנ - האַרציקייט, שטאַרקייט און פרענדז פון אַלע גייט פון לעבן צוזאַמען צו מאַכן אַ בעסער מאָרגן.
זינט געגרינדעט אין 1997, Baoding לידאַ פּלאַסטיק ינדוסטרי קאָו, לטד האט באשאפן אַ קולטור פון קעסיידערדיק פּראָדוקט און דינסט אַנטוויקלונג, און באַלד יוואַלווד אין אַ פירמע פון אינטערנאַציאָנאַלע באַרימט. מיר קאַנטיניואַסלי באַקענענ אין פרעמד אַוואַנסירטע פּראָדוקציע פאַסילאַטיז און ביז איצט מיר האָבן 20 אַוואַנסירטע בויגן פאַסילאַטיז, 35 פאַסילאַטיז פֿאַר פּייפּס און אנדערע פּלאַסטיק פּראָדוקטן. די פירמע קאָווערס אַ שטח פון 230000 קוואַדראַט מעטער, און די יערלעך פּראָדוקציע יקסידז 80000 טאָנס. מיר זענען די בלויז פירמע וואָס דראַפטיד און געמאכט די נאציאנאלע סטאַנדאַרט פֿאַר פּלאַסטיק בויגן פּראָדוקטן.
אונדזער פּראָדוקטן זענען וויידלי געניצט אין דעם פעלד פון כעמישער, ינזשעניעריע, עלעקטראָניק, עסנוואַרג, מעדיציניש באַהאַנדלונג, וואַסער צושטעלן און דריינאַדזש פּראַדזשעקס, קאַנסטראַקשאַן מאַטעריאַלס, פאַרם יראַגיישאַן, ים ברעדינג, עלעקטרע קאָמוניקאַציע און אנדערע ינדאַסטריז.
די קוואַליטעט פון אונדזער פּראָדוקטן און באַדינונגס איז געמאסטן אויף די יקער פון נאציאנאלע און אינטערנאציאנאלע סטאַנדאַרדס און גיידליינז. מיט די ויסנעם פון דורכפירן פולשטענדיק ינערלעך ינספּעקשאַנז, מיר האָבן פארדינט עטלעכע פונדרויסנדיק סערטאַפאַקיישאַנז, למשל. מיר האָבן עמעס גענומען די ISO9001 ינטערנאַטיאָנאַל קוואַליטי מאַנאַגעמענט אַקרעדישאַן פֿאַר קוואַליטעט. און אין 2003 עס גאַינעד היגה-טעק ענטערפּרייז סערטיפיקאַט, דערנאָך דורכגעגאנגען די באַווייַזן פֿאַר פּראָדוקט באַפרייַונג פון קוואַליטעט סערוויילאַנס דורכקוק אין 2007. מיר גאַט די ISO14001 ינווייראַנמענאַל פאַרוואַלטונג סיסטעם סערטאַפאַקיישאַן אין 2008. מיר האָבן געגרינדעט אַ ווערלדווייד פארקויפונג נעץ, געשטיצט דורך אייביק קונה-אָריענטיד און די קעסיידערדיק פֿאַרבעסערונג פון פּראָדוקטן און פּראַסעסאַז. ביז איצט די פּראָדוקטן האָבן שוין יקספּאָרטאַד צו מער ווי 30 לענדער, אַזאַ ווי אַמעריקע, ענגלאַנד, קאַנאַדע, אויסטראַליע, סינגאַפּאָר, מאַלייַסיאַ, טיילאַנד און אַזוי אויף. מיר וואַן אַ גוטע אָפּשאַצונג פון אַלע אונדזער קלייאַנץ רעכט צו הויך פאָרשטעלונג פּראָדוקטן, פּרעפערענטשאַל פּרייז און אַמניבירינג דינסט.
פּאָסטן צייט: Mar-25-2021


text:
שיר המעלות
געזונגען דורך יום טוב עהרליך
שיר המעלות
שיר המעלות אשרי כל ירא השם
ווער האט אלע מעלות און וואויל און גוט צו אים
דער איד וואס גלויבט אין בורא, און האט פאר אים מורא
און ער לערנט תורה, און די מצוות היט
שבת כהלכה, און טהרת המשפחה
און ער עסט פון השגחה, און צדקה פיל ער גיט
ווי געשמאק דער לעבן פון איד וואס גלייבט אין דעם
אז די גאנצע וועלט איז צוליב איהם
ער זאל לערנען תורה, און די מצוות טאן
און אויבן גרייט מען פאר אים אלעס אן
א בוימעלע זאל בליען, א פייגעלע זאל פליען
עס זאל זיין וואַרים אדער זאל זיין קאלט
א טראפנדל פון רעגן, א בלעטל אויף די וועגן
אויבן ווערט באשטימט פאראויס, ווען און וואו עס פאלט
עס קומט אן דער פרימארגן, ער כאפט זיך אויף פון שלאף
ער האט נאר וואס געפיהלט דעם טעם פון סוף
ער לייגט זיך שפעטער שלאפן ער האט קיין מורא ניט
ווייל ער האט א שומר וואס איהם היט
ער גייט די גאס אריבער, מען פארט אים נישט איבער
ער וואוינט צווישן חיות איינגעשטעלט
מיליאנען מענטשן לאכן, א עראפלאנען קראכן
אלץ איז מיט א חשבון פון דעם פירער פון דער וועלט
און אויך מיט פרנסה איז די זעלבע זאך
מ'לעבט מיט ווייניג, פונקט ווי מיט א סאך
דער אייבערשטער זאל געבן הצלחה אין די הענט
קאן די שפע רינען פון די הענט
עס טוט עפעס פאסירן, ער טוט זיך נישט פארלירן
דער אייבערשטער איז גערעכט מיט וואס ער טוט
עפעס איז געווארן, ערגעץ א חסרון
ער וועט עס פארריכטן און ס'וועט ווידער ווערן גוט
עס קומט דער שבת קודש הייליג ווערט די וועלט
און פסח ווי ביים קעניג אין געצעלט
שבועות מתן תורה מ'פליט אין הימל גלייך
ראש השנה ציטערט פיש אין טייך
יום כיפור די עבודה, עס פאַסט די גאנצע עדה
אין סוכה'לע די הארץ אזוי עס ציט
די הייליקע טעג סכנות, קאסט טויזנטער קרבנות
און פון א יום טוב האט נאך קיינמאל נישט געשאדט א איד
שיר המעלות אשרי כל ירא השם
ווער האט אלע מעלות און וואויל און גוט צו אים
דער איד וואס גלויבט אין בורא, און האט פאר אים מורא
און ער היט די תורה, און קינדער גוט דערציט
שבת כהלכה, און טהרת המשפחה
און ער האט הצלחה, און דער באשעפער היט


text:
ווייט לאָס
ווו צו קויפן Lorcaserin און די ינטערמעדיאַטעס?איר קענען קויפן אַ וואָג אָנווער פּילז ביי אָנליין סטאָרז. אויב דיין ציל איז צו פאַרלירן עקסטרע פונט ווייַל פון אַביסאַטי, איר קענט קאָנטראָלירן וואָג אָנווער פּילז (Orlistat / Cetilistat) פֿאַר פאַרקויף אָנליין. אָבער, איר קען דאַרפן אַ רעצעפּט ווי אַ רעזולטאַט פון די שטרענג גיידליינז דורך די FDA.
אויב איר זוכט פֿאַר וואָג אָנווער פּילז, איר זאָל טשעק מיט CMOAPI פֿאַר אַ גילטיק צושטעלן פון ריין פּראָדוקטן. אונדזער קאַמפּאַונדז האָבן אַנדערגאָן קוואַליטעט פארזיכערונג.
אָרליסטאַט FAQ
אַרבעט אָרליסטאַט אויב איר טאָן ניט עסן פעט?אויב עס איז קיין פעט אין איינער פון דיין מילז, אָדער אויב איר פאַרפירן אַ מאָלצייַט, עס איז ניט דאַרפֿן צו נעמען אַ דאָזע פון אָרליסטאַט.
ווי פילע אָרליסטאַט איך נעמען אַ טאָג?אָרליסטאַט איז יוזשאַוואַלי גענומען 3 מאָל פּער טאָג מיט יעדער הויפּט מאָלצייַט וואָס כּולל עטלעכע פעט (ניט מער ווי 30% פון די קאַלאָריעס פֿאַר די מאָלצייַט). איר קען נעמען די מעדיצין אָדער מיט דיין מאָלצייַט אָדער אַרויף צו 1 שעה נאָך עסן.
קענען איר פּופּ פעט ווען איר עסן Orlistat?אָרליסטאַט ינכיבאַץ די אַרבעט פון ליפּאַסע. ווען איר נעמען די מעדיצין מיט אַ מאָלצייַט, וועגן 25 פּראָצענט פון די פעט וואָס איר קאַנסומד איז נישט צעבראכן און איז ילימאַנייטאַד דורך באָוועל מווומאַנץ.
טוט אָרליסטאַט האָבן זייַט יפעקס?די מערסט אָפט ריפּלייסט זייַט יפעקס פון אָרליסטאַט אַרייַננעמען: באָוועל ערדזשאַנסי, אָפט באָוועל מווומאַנץ, ייליק יוואַקיאַוויישאַן, ייליק רעקטאַל ליקאַדזש, סטעאַטאָררהעאַ, און פלאַטולענסע מיט אָפּזאָגן.
קענען איר נעמען 2 אָרליסטאַט אין אַמאָל?אָרליסטאַט אַרבעט בלויז ווען איר עסן פאַץ, אַזוי אויב איר פאַרפירן אַ מאָלצייַט אָדער אויב איר עסן אַ מאָלצייַט וואָס איז אָן פעט, טאָן ניט נעמען אַ דאָזע פון אָרליסטאַט. אויב איר פאַרגעסן צו נעמען אַ דאָזע, טאָן ניט זאָרג; נאָר נעמען אַ קאַפּסל מיט דיין ווייַטער מאָלצייַט ווי געוויינטלעך. דו זאלסט נישט נעמען צוויי דאָסעס צוזאַמען צו מאַכן אַ פארגעסן דאָזע.
וואָס איז בעסער אָרליסטאַט אָדער קסעניקאַל?דער חילוק צווישן אָרליסטאַט און קסעניקאַל איז אַז אָרליסטאַט איז די דזשאַנעריק ווערסיע פון די מעדיצין, בשעת קסעניקאַל איז בראַנדיד. אַז מיטל אַז Xenical איז מער טייַער ווי Orlistat און בעסער באַוווסט ווי אַ וואָג אָנווער טאַבלעט. Xenical זאָל זיין פּונקט די זעלבע וועג ווי אָרליסטאַט.
קענען איר טרינקען אויף אָרליסטאַט?אָרליסטאַט איז נישט ינטעראַקטיד מיט אַלקאָהאָל, אַזוי עס איז זיכער צו טרינקען אַלקאָהאָל בשעת איר נעמען אָרליסטאַט. אָבער, אַלקאָהאָל כּולל קאַלאָריעס. דעריבער, טרינקט אַלקאָהאָל בשעת איר נעמען Orlistat קען שטערן דיין וואָג אָנווער רייזע. ניצן אונדזער אָרליסטאַט דיעטע פֿאַר מער עצה ווי צו מאַכן Orlistat מער עפעקטיוו
טוט אָרליסטאַט ווירקן גיביקייַט?אין אָרליסטאַט גרופּע, די באַטייטיק פֿאַרבעסערונג איז באמערקט אין ליפּיד פּראָפיל אין די סוף פון 3 חדשים. פאָרשטעלונג רייץ זענען ריספּעקטיוולי 40% און 16.7% און 3.3% אין אָרליסטאַט, מעטפאָרמין גרופּע און קאָנטראָל גרופּע ריספּעקטיוולי (פּ - 0.003). וואָג אָנווער איז געפֿונען ווי דער בעסטער פּרידיקטער פון אָווויאַליישאַן מיט סענסיטיוויטי מיט גוט סענסיטיוויטי.
קענען איך נעמען אָרליסטאַט אַמאָל אַ טאָג?דער נאָרמאַל דאָזע איז איין קאַפּסל - 120 מג, דריי מאָל פּער טאָג מיט יעדער מאָלצייַט. איר טאָן ניט דאַרפֿן צו נעמען איין אויב עס איז קיין פעט אין די מאָלצייַט אָדער אויב איר פאַרפירן אַ מאָלצייַט.
קען אָרליסטאַט פאַרשאַפן לעבער שעדיקן?אין זעלטן פאלן, אַללי איז פארבונדן צו שטרענג לעבער שאָדן, כאָטש דאָס איז מערסטנס פארגעקומען אין יענע וואָס נעמען די רעצעפּט שטאַרקייט דאָזע (קסעניקאַל). האַלטן אַלי און רופן דיין דאָקטער מיד אויב איר אַנטוויקלען איינער פון די מעגלעך וואונדער פון לעבער שעדיקן.
טוט אָרליסטאַט כאַפּן בלוט דרוק?אָרליסטאַט פּראַמאָוץ קליניש מינינגפאַל וואָג אָנווער וואָס איז פארבונדן מיט באַטייטיק רידאַקשאַנז אין בלוט דרוק און האַרץ טעמפּאָ, און קען דעריבער האָבן אַ ראָלע אין דער פאַרוואַלטונג פון כייפּערטענשאַן אין יבערוואָג און אַביס פּאַטיענץ.
קען אָרליסטאַט גרונט ניר פּראָבלעמס?אָרליסטאַט איז אַ ינכיבאַטער פון גאַסטריק און פּאַנקרעאַטיק ליפּאַסע מיט פּראָווען עפיקאַסי אין די פאַרגרעסערן און וישאַלט פון וואָג אָנווער. כאָטש די נוצן איז געווען לימיטעד דורך טראַבאַלסאַם אָבער גוט גאַסטראָוינטעסטאַנאַל זייַט יפעקס, אָבער עס איז לעצטנס פארבונדן מיט אַקוטע ניר שאָדן (AKI).
איז אָרליסטאַט אַדיקטיוו?אָרליסטאַט איז אַ פּאַנקרעאַטיק ליפּאַסע ינכיבאַטער און ינכיבאַץ פעט אַבזאָרפּשאַן אין די דיגעסטיווע שעטעך. ווייַל דאָס קען נישט ווירקן די הויפט נערוועז סיסטעם, אָרליסטאַט קען נישט האָבן אַדיקטיוו פּראָפּערטיעס.
איז FDA אָראַליסטאַט באוויליקט?קסעניקאַל (אָרליסטאַט 120 מג) איז געווען באוויליקט ווי אַ רעצעפּט פּראָדוקט דורך פדאַ אין 1999 פֿאַר אַביסאַטי פאַרוואַלטונג אין קאַנדזשאַנגקשאַן מיט אַ רידוסט קאַלאָריק דיעטע, און צו רעדוצירן די ריזיקירן פון ריגיין וואָג נאָך פריערדיק וואָג אָנווער.
ווי טאָן איר נעמען אָרליסטאַט 120 מג?די געוויינטלעך דאָזע פון אָרליסטאַט איז איין קאַפּס פון 120 מג גענומען מיט יעדער פון די דריי הויפּט מילז פּער טאָג. עס קען זיין גענומען גלייך איידער, בעשאַס אַ מאָלצייַט אָדער אַרויף צו אַ שעה נאָך אַ מאָלצייַט. די קאַפּסל זאָל זיין סוואַלאָוד מיט וואַסער.
קען אָרליסטאַט פאַרשאַפן וואָג געווינען?מערסט וואָג אָנווער ווי אַ רעזולטאַט פון אָרליסטאַט כאַפּאַנז אין די ערשטע זעקס חדשים פון גענומען די מעדאַקיישאַן. אויב איר באַשליסן צו האַלטן אָרליסטאַט פֿאַר וואָג אָנווער, איר זאָל פאָרזעצן צו עסן געזונט און עקסערסייזינג קעסיידער. אָבער, איר קען דערפאַרונג עטלעכע וואָג געווינען נאָך דעם.
ווי געשווינד קענען איר פאַרלירן וואָג מיט אָרליסטאַט?Orlistat (סאָרט נאָמען: alli) איז אַ FDA-באוויליקט אָטק מעדאַקיישאַן וואָס קענען העלפֿן יבערוואָג אַדאַלץ פאַרלירן וואָג. אָרליסטאַט אַרבעט דורך בלאַקינג פעט פון אַבזאָרבד אין דעם גוף נאָך עס איז געגעסן בעשאַס אַ מאָלצייַט. בעערעך 5 צו 10 פונט קען פאַרלאָרן בעשאַס די ערשטער 6 חדשים פון אָרליסטאַט נוצן.
ווי לאַנג נעמט אַלי צו אַרבעטן?ווי באַלד נאָך גענומען Alli® קאַפּסאַלז זאָל איך דערוואַרטן צו זען רעזולטאַטן? אויב איר נאָכפאָלגן אַ רידוסט קאַלאָריע, נידעריק-פעט דיעטע, באַקומען רעגולער גשמיות טעטיקייט און נעמען Alli® קאַפּסאַלז ווי דירעקטעד, איר קען זען רעזולטאַטן אין די ערשטע צוויי וואָכן. רובֿ וואָג אָנווער יוזשאַוואַלי אַקערז אין דער ערשטער זעקס חדשים.
טוט אָרליסטאַט פאַרשטיקן אַפּעטיט?אָרליסטאַט (קסעניקאַל) איז אַ מעדיצין וואָס איז פּריסקרייבד דורך דיין דאָקטער. עס איז דעוועלאָפּעד צו העלפן וואָג אָנווער. שטודיום האָבן געוויזן אַז מיט Orlistat, צוזאַמען מיט אַ געזונט דיעטע און געניטונג, עס איז געוואקסן וואָג אָנווער. דאָס קען נישט פאַרבייַטן דיעטע אָדער געניטונג און דיין אַפּעטיט קען נישט פאַרשטיקן.
ארליסטאט ארבעט טאקע?שטודיום האָבן געוויזן אַז אָרליסטאַט, פּלוס אַ וואָג-רידוסינג דיעטע און געניטונג, געפֿירט מער וואָג אָנווער ווי אַ וואָג-רידוסינג דיעטע און געניטונג אַליין. עטלעכע מענטשן פאַרלירן 10% אָדער מער פון זייער גוף וואָג אין זעקס חדשים מיט די הילף פון אָרליסטאַט. אין אנדערע, עס איז ווייניקער עפעקטיוו.
קען אָרליסטאַט גרונט פּאַנקרעאַטיטיס?קאַנקלוזשאַנז אונדזער ריפּאָרץ פֿאָרשלאָגן אָרליסטאַט קענען צינגל מעדיצין ינדוסט אַקוטע פּאַנקרעאַטיטיס אין עטלעכע פּאַטיענץ. פֿאַר פּאַטיענץ מיט אַבדאָמינאַל ווייטיק באַלד נאָך די אָרליסטאַט, אַ דיאַגנאָסיס פון פּאַנקרעאַטיטיס מוזן זיין קאַנסידערד. מיר אויך רעקאָמענדירן אָפּגעהיט נוצן אָרליסטאַט אין פּאַטיענץ אין ריזיקירן פון פּאַנקרעאַטיק שאָדן.
וואָס איז דער בעסטער צייט צו נעמען אָרליסטאַט?אָרליסטאַט איז אַ קאַפּסל און אַ קאַפּסל אָן פּראַסקריפּשאַן צו נעמען דורך די מויל. עס איז יוזשאַוואַלי גענומען דריי מאָל אַ טאָג מיט יעדער הויפּט מאָלצייַט וואָס כּולל פעט. נעמען אָרליסטאַט בעשאַס אַ מאָלצייַט אָדער אַרויף צו 1 שעה נאָך אַ מאָלצייַט. אויב אַ מאָלצייַט איז מיסט אָדער טוט נישט האָבן פעט, איר קען האָפּקען דיין דאָזע.
ווי פיל וואָג קענען איר פאַרלירן אין אַ חודש אויב דיין אַביס?אַז מיטל, אין דורכשניטלעך, אַז אַ ייטינג פון 4 צו £ 8 פון וואָג אָנווער פּער חודש איז אַ געזונט ציל. נאָר ווייַל עס איז מעגלעך צו פאַרלירן אַ פּלאַץ מער, אין מינדסטער אין די ערשטע חדשים פון אַ דיעטע, טוט נישט מיינען אַז עס איז געזונט אָדער אַז די וואָג וועט בלייבן אַוועק אין די לאַנג טערמין.
פארוואס איז פּאָאָפּ מאַראַנץ בוימל ווען איר נעמען Orlistat?ווי בוימל איז ווייניקער געדיכט ווי וואַסער, דעם באָוועל באַוועגונג וועט דערשייַנען אין די קלאָזעט ווי אַ מאַראַנץ בוימל וואָס זיצט אויבן די וואַסער. עטלעכע מענטשן קענען דיסקרייבד דער שמעקן פון קעריאָררהעאַ ווי אַ שטאַרק מינעראַל בוימל. א מאל, אַ מענטש קען אויך דורכפירן פעסעס צוזאמען די בוימל.
Cetilistat FAQ
וואָס איז סעטיליסטאַטCetilistat, אויך באקאנט דורך די סאָרט קילפאַט, Checkwt, Cetislim, Celistat איז די נייַ וואָג אָנווער מעדיצין.
פארוואס מיר דאַרפֿן סעטאַליסטאַט?אַביסאַטי איז די מערסט פאַרשפּרייט נוטרישאַנאַל דיסאָרדער ווערלדווייד. אַלעמען קען נישט באַמערקן רעזולטאַטן מיט געניטונג און ריין עסן; דעריבער קען מען דאַרפֿן Cetilistat צו קעמפן אַביסאַטי.
ווי קען Cetilistat אַרבעט?Cetilistat אַרבעט דורך בלאַקינג די ברייקדאַון און אַבזאָרפּשאַן פון פעט. דאָס איז דורכגעקאָכט דורך דער פאַרהיטונג פון דער פאָרמירונג פון פּאַנקרעאַטיק ליפּאַסע וועמענס פונקציע איז צו ברעכן די טריגליסערידעס אין די געדערעם. אַמאָל די טריגליסערידעס קענען נישט זיין אַבזאָרבד ווי פאַטי אַסאַדז אין דעם גוף, זיי זענען דורכגעקאָכט יקסקרישאַן. דעריבער, עס איז רידוסט ענערגיע ינטייק וואָס פירן צו וואָג אָנווער.
Cetilistat בענעפיץ און וואָג אָנווער1. העלפּס איר פאַרלירן וואָג צו האַלטן אַ געזונט לייפסטייל און העלפֿן איר צו האַלטן אַ געזונט BMI.
2. סעטיליסטאַט פּראָווידעס רעזולטאַטן אין אַ קורצער צייט אין צוועלף וואָכן.
ווי צו נוצן CetilistatCetilistat פּודער איז יוזשאַוואַלי פארקויפט אין די פאָרעם פון 60 מג קאַפּסאַלז וואָס זענען אָראַלד. עטלעכע מענטשן וועלן בעסער וועלן צו נעמען עס נאָך מעסטטימע, אָבער איר זאָל קיינמאָל יקסיד אַ שעה נאָך מעסטטימע.
טוט Cetilistat טאַקע אַרבעט?Cetilistat איז אויך אַ קורץ טערמין מעדיצין און קען נישט זיין דער בעסטער צו קאָנטראָלירן וואָג פֿאַר די מנוחה פון דיין לעבן. אין פאַל עס איז געניצט פֿאַר אַ לאַנג צייַט, עס קען פירן צו אַדיקשאַן און גאַסטראָוינטעסטאַנאַל ישוז.
Cetilistat קען זיין טאָלעראַטעד אין אַ בעסער וועג קאַמפּערד מיט אנדערע וואָג אָנווער דרוגס ווי Orlistat.
ווער קען נוצן Cetilistat?דיין במי איז מער ווי 27 און איר ליידן פון אַ אַביסאַטי-פֿאַרבונדענע געזונט פּראָבלעם אַזאַ ווי הויך בלוט דרוק און צוקערקרענק.
סעטיליסטאַט זייַט יפעקסרובֿ פון די סעטיליסטאַט זייַט יפעקס זענען שייך צו די גאַסטראָו און דיגעסטיווע שעטעך.
רעדוקציע אין וויטאַמין E און די לעוועלס, פעקאַל ינקאַנטאַנאַנס, דעפעקאַטיאָן ערדזשאַנסי, רעקטאַל אָפּזאָגן , פאַטי סטולז , ייליק סטולז עקט.
וואָס כאַפּאַנז אויב מיס דאָזע פון סעטיליסטאַט?אויב איר האָט מיסט אַ דאָזע, עס זענען צוויי טינגז איר זאָל באַטראַכטן; ווי שפּעט איר זענט און ווען דיין ווייַטער פּלאַן איז. אויב איר געדענקט אַז איר פּונקט מיסט אַ דאָזע, נעמען עס ווי באַלד ווי איר באַמערקן.
אויב דיין ווייַטער פּלאַן איז זייער נאָענט, האָפּקען די מיסט דאָזע סעטיליסטאַט דאָזע און נעמענ זיכ ווידער דיין רעגולער דאָוסינג פּלאַן. ניץ אַ נאָך דאָזע צו מאַכן אַ מיסט דאָזע, ווייַל דאָס וועט פירן צו אַ אָוווערדאָוס. אויב איר ווילט צו דערמאָנען זיך ווען צו נעמען דיין דרוגס איז אַ אַרבעט, איר קענען שטענדיק שטעלן די שרעק אָדער פרעגן איינער פון דיין פרענדז אָדער משפּחה מיטגלידער צו דערמאָנען איר.
וואָס ס חילוק סעטיליסטאַט און אָרליסטאַט?באַהאַנדלונג מיט אָרליסטאַט איז אויך פארבונדן מיט אַ נומער פון גאַסטראָוינטעסטאַנאַל אַדווערס געשעענישן (AEs) וואָס זענען יגזאַסערייטיד צווישן פּאַטיענץ וואָס טאָן ניט אַדכיר צו די רעקאַמענדיד נידעריק-פעט דיעטע. סעטיליסטאַט איז אַן ינכיבאַטער פון פּאַנקרעאַטיק און גאַסטראָוינטעסטאַנאַל ליפּאַסעס און איז קעמאַקלי אַנדערש פון אָרליסטאַט.
טרענדינג ארטיקלען
לערער
- 1-[[2-(4-Chlorophenyl)ethyl]amino]-2-chloropropane hydrochloride (953789-37-2)
- 8-Chloro-1-Methyl-2,3,4,5-tetrahydro-1H-3-benzazepine
- לאָרקאַסערין הידראָטשלאָרידע העמיהידראַטע (856681-05-5)
- לאָרקאַסערין (616202-92-7)
- (R) לאָראַססערין הידראָטשלאָרידע (846589-98-8)
- לאָססאַסערין הידראָטשלאָרידע
ווייט לאָס
בלאָג


text:
קריעת ים סוף בזמנינו
הה”ק ר”ר איציק’ל פון פשעווארסק זי”ע, פלעגט דערציילן, אז ער האט געהערט פון זיין באבע, וועלכע איז געווען אן אייניקל פון הרה”ק ר”ר אלימלך זי”ע. אז דער הייליגער רבי ר’ אלימלך זיע”א האט אמאל צוזאמגענומען אלע זיינע אייניקלעך ארום זיך צווישן זיי אויך זיין באבע), און האלטנדיג א שיסל מיט וואסער אין די הענט – האט זיך דער הייליגער צדיק אנגערופן:
אט אזוי האט דער אויבערשטער געשפאלטן דעם ים. דערביי האט דער צדיק אויפגעהויבן זיין הייליג האנט איבערן גלאז, און דאס וואסער וואס האט זיך געפונען אין גלאז, איז געשפאלטן געווארן! האלב וואסער איז געגאנגען אויף איין זייט גלאז,און דאס זעלבע מיט די אנדערע העלפט וואסער. (הרה”ק ר’ איציקל זי”ע פלעגט צוגעבן, אז ער געדענקט נישט וואס זיין באבע האט אים געזאגט, ווען דאס האט פּאסירט, “שבת שירה”, אדער “שביעי של פּסח”).
רבי יענק’לע פון פשעווארסק זיע”א פלעגט צולייגן א שיינע ווארט וואס ער האט געהערט פון די בריסל’ע שוחט, אז עס שטייט אין מדרש אז בשעת קריעת ים סוף האבן זיך אויך געשפאלטן די אלע וואסערן פון די גאנצע וועלט אפילו די וואסער פון די כלים, און דער מהרש”א זאגט אז דאס האט דער רבוש”ע אנגעגרייט כדי אז שפעטער ווען די צדיקים וועלן דארפן אנקומען צו אזעלכע נסים, זאל דאס שוין זיין אנגעגרייט פאר זיי, אזוי ווי ביי די מעשה פון רבי פנחס בן יאיר.
האט דער בריסל’ע שוחט צוגעלייגט אז דאס איז אפשר די פשט פארוואס אויך די וואסערן פון די כלים האבן זיך געשפאלטן, כדי אז דער הייליגער רבי ר’ אלימלך זיע”א זאל קענען שפאלטן די וואסער פונעם שיסל.
ובני ישראל הלכו ביבשה
אין ספר “דרכי הישר והטוב” ווערט געברענגט וואס דער צדיק הרה”ק ר’ צבי הירש מליסקא זי”ע האט דערציילט, אז דער צדיק ר”ר שמעלקא מניקלשבורג זי”ע פלעגט קיינמאל זיך נישט אריינלייגן אין א בעט שלאפן, נאר איז שטענדיג געשלאפן אויף זיין בענקל.
איינמאל איז זיין חבר הרה”ק ר”ר אלימלך זי”ע געווען ביי אים, און מיט פארשידענע קונצן גע’פּ ועל’ט ביי אים אז ער זאל זיך יא אריינלייגן אין בעט און אזוי איז ער דורכגעשלאפן די גאנצע נאכט.
צופרי ווען ער איז אויף געשטאנען, האט ער געשפּ ירט אן אויסטערלישע קלארקייט אין מח, אז ווען דער רבי ר’ שמעלקא האט געדאווענט פארן עמוד און געזאגט די שירה, האבן די מתפללים געשפירט ממש ווי זיי גייען אריין אינעם וואסער, אזוי ווייט האט זיך זיי געדאכט ווי זיי שטייען נעבן ים סוף אז זיי האבן זיך אינטערגעהויבן זייערע קליידער, אז זיי זאלן נישט נאס ווערן.
און דערנאך האט ער געטייטשט דעם פסוק, ובני ישראל הלכו ביבשה, אידן קענען שפירן גייענדיג אויף די טרוקעניש, בתוך הים, ווי גלייך זיי וואלטן געגאנגען אין וואסער. ר”ר הירשל’ע ליסקער האט אויסגעפירט, “אבער מיט דעם אלעם האט ער זיך קיינמאל ווייטער נישט געוואלט לייגן אין בעט”.
געשפּאלטן דעם ים
אן ענליכע מעשה ווערט דערציילט אז הרה”ק דער רבי ר’ שמעלקא זיע”א איז אמאל געפארן מיט הרה”ק דער רבי ר’ משה לייב מסאסוב זיע”א אויף א וויכטיגע שליחות מבטל צו זיין א געוויסע גזירה רעה ר”ל וואס האט דאן געהאנגען אויף די אידן.
אונטערוועגענס, אנקומענדיג צום טייך דונא, איז דער טייך געווען טיילווייז געפרוירען, און ס’איז אוממעגליך געווען דורכצופארען מיט א שיף, צוליב די גרויסע שטיקער אייז וואס זענען דארט ארומגעשווימען.
דער רבי ר’ שמעלקא האט דאן געבעטן פון א שיף קאפּ יטאן א גרויסען שיסל אין דער רבי ר’ שמעלקא מיר דער רבי ר’ משה לייב האבן זיך אריינגעזעצט אינעם שיסל, און דער רבי ר’ שמעלקא זי”ע האט אנגעהויבען צו זאגן די “שירה”, און אזוי בשעת’ן זאגן די שירה זענען זיי צו יעדענ’ס וואונדער – דורכגעשווימען דעם גאנצען ים.
ווען די מענטשען פון די אנדערע שטאט האבן געזען ווי צוויי מענטשן פארן דורך די פארפרוירענע טייך מיט א שיסל.., זענען זיי געלאפען דערציילען פאר’ן קעניג איבער דעם מאדנע געשעהעניש.
דער קעניג האט זיי באלד געלאזט רופן, און האט געזעהן אז די צווייי שמענטשן זענען גרויסע צדיקים און ער האט זיי אפגעגעבן די כבוד, און זעלבסטפארשטענדליך אז די גזירה רעה איז אפּ גערופען געווארן, און די שונאי ישראל האבן געהאט זייער וויסטע מפּלה.
צללו כעופרת במים – דער פריץ זינקט אינעם וואסער
דער נאסויד’ער רב זיע”א האט דערציילט א מעשה פלא פון זיין רבי’ן דער הייליגער צאנז’ער רב זיע”א: אין צאנז איז געווען א פריץ א גוי, וואס האט מיט זיין פיל רשעות געטוהן אסאך שלעכטס בפרט פאר די אידישע איינוואוינער, און ער פלעגט זיי אלעמאל פייניגן אויף אלע מיני אופנים.
איינמאל איז דער רשע – דער פריץ געפארן נעבן צאנז, נאנט צום טייך, וואס די טייך איז געווען באקאנט אז טיילמאל איז עס גאר נידעריג און טייל מאל איז עס גאר הויך, דאס הייסט אז אויב עס האט שטארק גערעגנט, פלעגט זיך אנזאמלן אסאך וואסער אריין אינעם ריווער, און דעמאלטס האט זיך דאס וואסער געהויבן גאר הויך, העכער פון די הויעכקייט פון דעם מענטש.
ווען דער פריץ איז דורכגעפארן נעבן דעם וואסער, איז אויך פונקט אין די זעלבע צייט אדורכגעפארן להבדיל בין חול לקודש דער הייליגער צאנז’ער רב זיע”א, און דער צאנזער רב זיע”א האט געהייסן זיין תלמיד אז ער זאל ארויף פארן מיט זיין וואגן אויפן טייך דעמאלטס איז געווען אינמיטן ווינטער און די טייך געווען גאר הויך), דער תלמיד מיט זיין אמונת צדיקים האט נישט געטראכט צו סאך, נאר גלייך געפאלגט דעם רבי’ן און אריינגעפארן אין טייך אריין, און עס האט זיך ארויסגעשטעלט אן אפענע נס, אז דער וואגן איז געפארן אויפן וואסער, כאילו די וואסער איז בכלל נישט טיף.
דער רשע – דער פריץ וואס האט געזעהן ווי דער ראבינער פארט אויפן וואסער, האט געטראכט בייי זיך, אז מה דאך דער ראבינער מיט זיין קליינע אויסגעריבענע קארעטע, קען ער אדורכפארן דעם טייך, וועל איך מיט מיין שטארקע וואגן זיכער קענען דורך פארן דעם טייך.
און אזוי ווי עס שטייט ביי די מצריים סוס ורוכבו רמה בים – אז דער רבוש”ע האט אריינגעלייגט שטאלץ אין די מצריים אז זיי זאלן וועלן אריינגיין אינעם וואסער עי’ קדו”ל], דאס זעלבע האט אויך דער פריץ אריינשפאצירט אינעם וואסער מיט אזא שטאלץ, און טאקע דעטרונקן געווארן אין די טיפענישן פונעם וואסער. און די אידן האבן געזעהן דעם אפענע נס, און אפגעאטעמט פון דעם רשע און צורר היהודים, כן יאבדו כל אוביך ה’.


text:
א שרייבער אין מארקעטינג אפיס אין ניו זילאנד האט געדינגען א קלאון אז ער זאל זיצן מיט אים ביי די זיצונג וואו מ’האט אים געמאלדן אז ער פליט פון דער ארבעט.
לויט א באריכט אין גארדיאן, האט דער געוועזענער ארבעטער דזשאש טאמפסאן פון די מארקעטינג גרופע FCB און אוקלענד געמאלדן געווארן אז ער וועט מוזן אפגעזאגט ווערן מיט נאך ארבעטער, נאכדעם וואס איינער פון זייערע גרעסטע קליענטן איז געגאנגען צו א צווייטן, און מ’קען מער נישט אויסהאלטן אזויפיל ארבעטער…
בעפאר די שמועס האט אים זיין בעל הבית פארגעשלאגן צו ברענגען איינעם וואס זאל מיטקומען און אים געבן חיזוק ביים זיצונג, א זאך וואס מ’מוז געזעצליך פארשלאגן אין אזעלכע זיצונגען אין ניו זילאנד.
טאמפסאן וואס איז א קאמיקער און פרייליכער מענטש, האט באשלאסן אז ער וועט טאקע מיטברענגען איינעם, און נישט קיין פאמיליע אדער פריינד נאר מיט א קלאון, אויף וואס ער האט געצאלט 200 דאלער.
דורכאויס דעם שמועס האט דער קלאון כסדר אויפגעבלאזן באלאנען מיט צורות פון פארשידענע חיות, און מ’האט אים געבעטן ער זאל עס אפשטעלן ווייל ס’האט געמאכט הילכיגע קולות און מ’האט נישט געקענט געהעריג הערן…
ווען מ’האט געמאלדן פאר טאמפסאן אז ער איז אפגעזאגט, האט זיך דער קלאון ‘צעוויינט’ גאר הארציג, און ס’איז געווארן דארט א געלעכטער… ווי די ארומיגע זאגן, איז עס געווען זייער געשמאק, און פאר דעם אליין האט זיך געלוינט דאס גאנץ געשעפט…


text:
אין אונדזער טעגלעך נוצן פּראָדוקטן וואָס מאַכן לעבן אַ ביסל מער באַקוועם; אָבער, עטלעכע פון זיי זענען זייער שעדלעך, ביידע פֿאַר זיך און פֿאַר די סוויווע, ווי עס איז דער פאַל מיט עראַסאַלז.
כאָטש עס קען זיין גלייבן, מיר קענען וויסן דאַנק צו אַן איסלענדיש ווולקאַן ווי אַעראָסאָלס ווירקן גלאבאלע קלימאַט.
דאָס איז אַ זייער טשיקאַווע ווולקאַן צו וויסן ווי אַעראָסאָלס ווירקן, ווייַל צווישן 1783 און 1784, די לאַקי שפּאַלט פון דעם ווולקאַן האָלוהראַון איז געווען ימיטינג שוועבל דייאַקסייד פֿאַר אַכט חדשים, קאָזינג אַ ריזיק זייַל פון פּאַרטיקאַלז איבער די צפון אַטלאַנטיק. די נאַטירלעך ספּרייז רידוסט די גרייס פון וואָלקן דראַפּלאַץ, אָבער זיי האבן נישט פאַרגרעסערן די סומע פון וואַסער אין זיי ווי דיסקאַווערד דורך אַ קאָלעקטיוו פון סייאַנטיס געפֿירט דורך די אוניווערסיטעט פון עקסעטער (פֿאַראייניקטע מלכות).
אין דעם וועג, די ריסערטשערז גלויבן אַז זייער רעזולטאַטן, וואָס זענען ארויס אין אַ לערנען אין דעם זשורנאַל 'נאַטור' קען רעדוצירן אַנסערטאַנטי אין צוקונפֿט קלימאַט פּראַדזשעקשאַנז דיסקרייבינג די פּראַל פון סאַלפייט עראַסאַלז פון ינדאַסטריאַל ימישאַנז אויף קלימאַט ענדערונג.
אַעראָסאָלס זיי שפּילן ווי קערן אין וואָס די וואַסער פארע אין דער אַטמאָספער קאַנדענסיז צו פאָרעם וואלקנס. בשעת עס זענען ינדאַסטריאַל סאַלפייט עראַסאַלז, עס זענען אנדערע נאַטירלעך קוואלן אַזאַ ווי די מעלדונג פון שוועבל דייאַקסייד ווי אַ רעזולטאַט פון ווולקאַן יראַפּשאַנז.
בעשאַס די לעצטע ויסבראָך פון דעם ווולקאַן Holuhraun, וואָס איז פארגעקומען אין 2014-2015, ער ימיטיד יעדער טאָג צווישן זיין 40.000 און 100.000 טאָנס פון שוועבל דייאַקסייד בעשאַס זיין יראַפּטיוו פאַסע. די פּראָפעססיאָנאַלס געניצט מאָדערן-וועטער סיסטעם מאָדעלס וואָס, קאַמביינד מיט דאַטן באקומען פון נאַסאַ סאַטאַלייץ, זענען ביכולת צו אַנטדעקן אַז די גרייס פון די וואַסער דראַפּלאַץ דיקריסט אין גרייס, ריזאַלטינג אין אַ גרעסערע בראָכצאָל פון די זונשייַן שפיגלט צוריק אין פּלאַץ. אזוי אז, די וועטער איז געווארן קאלט.
דעריבער, די ריסערטשערז גלויבן אַז וואָלקן סיסטעמען זענען "געזונט פּראָטעקטעד" קעגן עראַסאַל ענדערונגען אין דער אַטמאָספער.


text:
ⓘ קאנטי דארהאם
קאנטי דארהאם איז א גראפנשאפט אין די צפון-מזרח ענגלאנד. קאנטי דארהאם גרענעצט צפון יארקשיר צו דרום, קאמבריע צו מערב, און נארטהאמבערלאנד און טיין און וויר צו צפון. קאנטי דארהאם באדעקט א שטח פון 2.676 קוואדראט ק"מ. די גראפנשאפט שטאט איז דארהאם. קאנטי דארהאם האט א באפעלקערונג פון 510.800.
דער שטח פון דער צערעמאנישער גראפנשאפט פון קאנטי דארהאם נעמט איין די שטאט דארלינגטאן, אן אוניטארישע אויטאריטעט, און די נישט-שטאטישע גראפנשאפט, וואס האט א היסטאריע פון גראבן און לאנדווירטשאפט, ווי אויך שווערע באן אינדוסטריע אין דעם דרום-מערב טייל.


text: פאָוטאַגראַפיק סעריע די קינסטלער 'פּרויעקט ניצט די פֿעיִקייטן פון די U15 בנין צו שאַפֿן אַ פאַרבאַנד מיט נאַטירלעך עלעמענטן פאָרשטעלן אין דער קאָלעקטיוו פאַנטאַזיע. זיי נוצן די בנין סטרוקטור און טיילן פון עס, ווי די פארבן און שאַפּעס, זיי פּרווון צו אַרויסרופן מער ספּיסיפיקס לאָוקיישאַנז ווי די כינעזיש שטיין וואַלד, די אמעריקאנער דעוויל טאַוער, ווי דזשאַנעריק נאַטירלעך ייקאַנז ווי וואָטערפאָלז, טייכן און שטיינערדיק סלאָפּעס. כּדי צו געבן אַן אַנדער ינטערפּריטיישאַן אין יעדער בילד, די אַרטיס ויספאָרשן דעם בנין דורך אַ מינימאַליסט צוגאַנג, ניצן פאַרשידענע ווינקלז און פּערספּעקטיווז.


text:
עס איז גרינג צו פאַרגעסן ווי אָפט מיר נוצן די היים קנעפּל אויף אונדזער יפאָנעס ביז עס סטאַפּס ארבעטן. אפֿשר דיין היים קנעפּל קיינמאָל אַרבעט, אָדער טאָמער עס נאָר אַרבעט עטלעכע פון דער צייט. עס איז פראַסטרייטינג אין קיין וועג, אָבער עס איז גוט נייַעס: פילע היים קנעפּל ישוז קענען זיין פאַרפעסטיקט אין שטוב. אין דעם אַרטיקל, איך וועט העלפֿן איר רעכענען אויס וואָס דיין iPhone ס היים קנעפּל וועט נישט אַרבעטן , ווי צו נוצן AssistiveTouch ווי אַ צייַטווייַליק לייזונג, און עטלעכע גוט פאַרריכטן אָפּציעס צו פאַרריכטן אַ צעבראכן היים קנעפּל אויב איר קענען נישט פאַרריכטן עס זיך.
דאַרף איך פאַרריכטן מיין יפאָנע?
ניט דאַווקע. ווייכווארג פּראָבלעמס און ייַזנוואַרג פּראָבלעמס קענען גרונט היים קנעפּלעך צו האַלטן אַרבעט. ווייכווארג פּראָבלעמס קענען יוזשאַוואַלי זיין פאַרפעסטיקט אין שטוב, אָבער אויב מיר געפֿינען אַז דיין היים קנעפּל איז נישט ארבעטן ווייַל פון אַ ייַזנוואַרג פּראָבלעם, איך וועט רעקאָמענדירן עטלעכע גרויס פאַרריכטן אָפּציעס פֿאַר איר צו ויספאָרשן.
ערשטער זאכן ערשטער: זאל ס מאַכן זיכער איר קענען נאָך נוצן דיין iPhone איידער מיר מאַך אויף די פיקסיז.
ווי קען איך נוצן מיין iPhone אָן אַ היים קנעפּל?
ווען אַ היים קנעפּל וועט נישט אַרבעטן, די ביגאַסט פּראָבלעם פון מענטשן איז אַז זיי קענען נישט אַרויסגאַנג זייער אַפּפּס און צוריקקומען צו די היים פאַרשטעלן . בייסיקלי, זיי באַקומען סטאַק אין זייער אַפּפּס. צומ גליק, עס ס אַ שטריך אין סעטטינגס גערופן AssistiveTouch אַז אַלאַוז איר צו לייגן אַ ווירטואַל היים קנעפּל צו דיין iPhone ס אַרויסווייַזן.
אויב איר לייענען דעם אַרטיקל און איר זענט סטאַק אין אַ אַפּ איצט, קער דיין iPhone אַוועק און צוריק ווידער. עס איז אַ קלונקי פאַרריכטן, אָבער עס איז דער בלויז וועג.
ווי צו ווייַזן די היים קנעפּל אויף דיין iPhone ס פאַרשטעלן
גיי צו סעטטינגס -> אַקסעסאַביליטי -> AssistiveTouch און צאַפּן די באַשטימען ווייַטער צו AssistiveTouch צו ווענדן עס. צו נוצן די היים קנעפּל, צאַפּן די AssistiveTouch קנעפּל אויף דעם עקראַן און צאַפּן היים. איר קענט נוצן דיין פינגער צו רירן די AssistiveTouch קנעפּל ערגעץ אויף דעם עקראַן.
AssistiveTouch איז נישט אַ פאַקטיש פאַרריכטן, אָבער עס איז אַ גוטע צייטווייליגע לייזונג בשעת מיר געפֿינען זיך וואָס דיין היים קנעפּל איז נישט ארבעטן. אויב איר דאַרפֿן הילף צו אָנצינדן עס, טשעק מיין YouTube ווידעא וועגן ווי צו נוצן AssistiveTouch .
די צוויי קאַטעגאָריעס פון היים קנעפּל פּראָבלעמס
ווייכווארג פּראָבלעמס
ווייכווארג פּראָבלעמס פאַלן ווען דיין iPhone טוט נישט ריספּאַנד ריכטיק ווען איר דריקן דעם היים קנעפּל. די ייַזנוואַרג קען שיקן דעם סיגנאַל, אָבער אויב די ווייכווארג איז נישט ופמערקזאַמקייט, גאָרנישט כאַפּאַנז. ווען די ווייכווארג פון דיין יפאָנע איז פארדארבן, אָוווערלאָודיד אָדער אַ העלפער פּראָגראַם (גערופֿן אַ פּראָצעס) קראַשיז אין דער הינטערגרונט פון דיין iPhone, דיין היים קנעפּל קען האַלטן אַרבעט.
ייַזנוואַרג פּראָבלעמס
ייַזנוואַרג פּראָבלעמס מיט היים קנעפּלעך יוזשאַוואַלי פאַלן אין איינער פון דריי קאַטעגאָריעס:
אַלגעמיין טראָגן און טרער (און גונק)
אין עטלעכע פאלן, און ספּעציעל ווען יפאָנעס זענען געניצט אין שטויביק אָדער גראָב ינווייראַנמאַנץ, די היים קנעפּל קען ווערן ווייניקער שפּירעוודיק צו פאַרבינדן. דו זאלסט נישט יבערנעמען אַז דאָס איז וואָס כאַפּאַנז אויב דיין היים קנעפּל אַרבעט ינטערמיטאַנטלי (עטלעכע מאָל) - ווייכווארג פּראָבלעמס זייַנען דאָס אויך. אין מיין דערפאַרונג, די טראָגן און טרער אַרויסגעבן אַפעקץ פאַר-ריר שייַן יפאָנעס (יפאָנע 5 און פריער) מער ווי די קראַנט מאָדעלס.
די היים קנעפּל איז פיזיקלי דיסטשאַרדזשד
צעברעכן! דיין היים קנעפּל איז נישט ווו עס איז געווען, אָדער עס איז אַ ביסל 'אַוועק-קילטער' - דאָס איז לעפיערעך זעלטן.
איינער פון די קייבאַלז וואָס קאַנעקץ די היים קנעפּל צו די לאָגיק ברעט זענען דאַמידזשד
די היים קנעפּל איז פיזיקלי אַטאַטשט צו דיין iPhone ס אַרויסווייַזן, און צוויי קייבאַלז פירן די היים קנעפּל סיגנאַל צו די לאָגיק ברעט. איין קאַבלע לויפט דורך די שפּיץ פון די אַרויסווייַזן און קאַנעקץ אין די שפּיץ פון די לאָגיק ברעט, און די אנדערע קאַבלע קאַנעקץ צו די לאָגיק ברעט אונטער די היים קנעפּל אויף די לינקס. אויב דיין iPhone ס אַרויסווייַזן איז דאַמידזשד אָדער דיין iPhone גאַט נאַס, איינער פון די היים קנעפּל קייבאַלז אָדער קאַנעקטערז קען אויך האָבן שוין דאַמידזשד.
ווי צו פאַרריכטן אַ iPhone היים קנעפּל וואָס וועט נישט אַרבעטן
עפּל סטאָר עמפּלוייז זען די יפאָנעס מיט צעבראכן היים קנעפּלעך אַלע די צייט. איך'ד שטענדיק טשעק פֿאַר שעדיקן ערשטער, טראָובלעשאָאָט די ווייכווארג און פאַרריכטן די ייַזנוואַרג אויב עס איז געווען נויטיק.
אַן אַלגעמיין הערשן פון גראָבער פינגער: אויב דיין היים קנעפּל סטאַפּט ארבעטן נאָך דיין iPhone איז געווען פיזיקלי דאַמידזשד אָדער נאַס, דיין iPhone מיסטאָמע דאַרף זיין ריפּערד, אָבער ניט שטענדיק. אויב עס איז ביסלעכווייַז ערגער מיט די צייט אָדער קיין הויפּט iPhone לעבן געשעעניש געטראפן איידער עס סטאַפּט ארבעטן, מיר קען זיין ביכולת צו פאַרריכטן עס אין שטוב.
1. פּרובירן די היים קנעפּל זיך
דריקט דעם היים קנעפּל מיט דיין פינגער. טוט עס פילן נאָרמאַל, אָדער טוט עס פילן סטאַק? מאַך דיין פינגער דזשענטלי פון זייַט צו זייַט - טוט די היים קנעפּל פילן פרייַ? אויב עס קען נישט פילן ווי עס זאָל, מיר קען האַנדלען מיט אַ ייַזנוואַרג פּראָבלעם - אָבער אויב עס שטענדיק פּעלץ 'אַ ביסל אַוועק' און עס נאָר לעצטנס סטאַפּט ארבעטן, עס קען זיין אַן אַנדערלייינג ווייכווארג פּראָבלעם.
די מערסט וויכטיק גשמיות היים קנעפּל טעסט
ווען איך געארבעט אין די עפּל סטאָר, פילע מענטשן קומען צו זאָגן אַז זייער היים קנעפּל נאָר געארבעט עטלעכע מאָל, אָבער מיר וואָלט אַנטדעקן אַז די היים קנעפּל געארבעט אַלע פון די צייט אין זיכער ספּאַץ, און גאָרניט פון די צייט אין אנדערע . איין וועג מיר קענען זאָגן זיכער אַז עס איז אַ ייַזנוואַרג פּראָבלעם איז דורך די פאלגענדע פּרובירן:
ניצן גוף וואַשן אויף האָר
דריקט דעם היים קנעפּל אויף די שפּיץ. ארבעט עס? פּרוּווט די ווייַט לינקס זייַט, און דאַן די דנאָ און דערנאָך די ווייַט רעכט זייַט. פּרובירן די עקן. אויב עס אַרבעט בלויז אין עטלעכע לאָוקיישאַנז, ווי אויף די שפּיץ אָבער נישט אויף די דנאָ, איר האָבן באשטימט אַ ייַזנוואַרג פּראָבלעם . עס איז ניט פיקסיר אַ היים קנעפּל מיט אַ 'דירעקטיאָנאַל' פּראָבלעם ווי דאָס אין שטוב, אָבער אַ פּלאַץ פון די מענטשן מיט וועמען איך געארבעט וואָלט קלייַבן צו לעבן מיט די פּראָבלעם איצט אַז זיי וויסן וואו צו דרוקן די היים קנעפּל.
2. דורכקוקן דיין יפאָנע פֿאַר שעדיקן
נעמען אַ נאָענט קוק בייַ די היים קנעפּל, דיין iPhone ס אַרויסווייַזן און ין די טשאַרדזשינג פּאָרט און כעדפאָון דזשאַק אויף די דנאָ פון דיין iPhone. איז עס קיין גשמיות שעדיקן אָדער קעראָוזשאַן? איז עס מעגלעך דיין iPhone גאַט נאַס? האָבן אנדערע קאַמפּאָונאַנץ (ווי די אַפּאַראַט) אויך אויפֿגעהערט צו אַרבעטן אָדער? בלויז די היים קנעפּל וואָס האט די פּראָבלעם?
אויב איר אַנטדעקן גשמיות אָדער פליסיק שעדיקן, עס איז כּמעט אַ זיכער געוועט אַז דיין היים קנעפּל איז נישט ארבעטן ווייַל פון אַ ייַזנוואַרג פּראָבלעם, און דיין iPhone קען דאַרפֿן צו זיין ריפּערד - האָפּקען צו די אָפּטיילונג גערופֿן. פאַרריכטן א צעבראכן היים קנעפּל אונטן.
3. קער דיין iPhone אַוועק און צוריק אויף, און טעסט
מיר 'רע כעדינג אין די ווייכווארג טראָובלעשאָאָטינג פאַסע פון די טוטאָריאַל. ווי מיר דיסקאַסט דיין היים קנעפּל קען נישט אַרבעטן אויב די ווייכווארג פון דיין iPhone קען נישט רעאַגירן ווי עס זאָל זיין ווען איר דריקן דעם היים קנעפּל. אויב דיין iPhone איז לעצטנס זייער פּאַמעלעך, אַפּפּס זענען קראַשינג, אָדער דיין היים קנעפּל סטאַפּט ארבעטן נאָך איר אַפּגריידיד צו אַ נייַע ווערסיע פון iOS, אַ ווייכווארג פּראָבלעם קען זיין די סיבה וואָס דיין היים קנעפּל וועט נישט אַרבעטן.
דער ערשטער (און מינדסטער ינווייסיוו) טראָובלעשאָאָטינג שריט איז צו קער אַוועק דיין iPhone און ווידער. אויב איר האָט שוין רעבאָאָט דיין iPhone צו ווענדן צו AssistiveTouch און דיין היים קנעפּל איז נישט פאַרריכטן, נאָר מאַך אויף.
ווען איר קער אַוועק דיין iPhone, אַלע די ביסל מגילה וואָס האַלטן דיין iPhone פליסנדיק, איינער פון וואָס פּראַסעסאַז 'געשעענישן' ווי אַ היים קנעפּל דרוק, זענען געצווונגען צו פאַרמאַכן אַראָפּ. ווען איר קער דיין iPhone צוריק, די מגילה אָנהייבן פריש ווידער, און יז אַז ס גענוג צו פאַרריכטן אַ מינערווערטיק ווייכווארג גליטש.
4. צוריק און ריסטאָר דיין iPhone און פּרובירן ווידער
מער באַטייטיק ווייכווארג פּראָבלעמס קענען נאָר זיין פאַרפעסטיקט דורך ריסטאָרינג דיין iPhone, וואָס מיטל אַז איר מעקן און רילאָוד אַלע די ווייכווארג אויף דיין iPhone. אויב איר מאַכן אַ אַפּוינטמאַנט אין די געניוס באַר צו פאַרריכטן אַ היים קנעפּל און דאָס איז נישט קלאר אַ ייַזנוואַרג אַרויסגעבן, די טעק וועט שטענדיק ומקערן דיין iPhone צו מאַכן זיכער אַז עס איז נישט אַ ווייכווארג פּראָבלעם איידער ריפּערינג.
באַקאַפּ דיין iPhone צו יטונעס אָדער יקלאָוד, און נאָכגיין די ינסטראַקשאַנז צו דפו ומקערן דיין iPhone. DFU שטייט פֿאַר 'Device Firmware Update', און Firmware איז די פּראָגראַממינג וואָס קאָנטראָלירט ווי דיין iPhone ס ייַזנוואַרג ינטעראַקץ מיט זייַן ווייכווארג. פירמע ווער איז צווישן שווער ווער און ווייך ווער-באַקומען עס?
איר וועט ניט געפֿינען ינסטראַקשאַנז ווי צו DFU ומקערן דיין iPhone אויף עפּל ס וועבזייטל. עס ס די דיפּאַסט טיפּ פון ומקערן מעגלעך-אויב אַ דפו ומקערן קענען סאָלווע אַ ווייכווארג פּראָבלעם, עס וועט סאָלווע אַ ווייכווארג פּראָבלעם. מיין אַרטיקל וועגן ווי צו DFU ומקערן דיין iPhone דערקלערט ווי צו טאָן דאָס. לייענען דעם אַרטיקל און קומען צוריק דאָ ווען איר זענט פאַרטיק.
נאָך די ומקערן פינישעס, איר וועט קענען צו רילאָוד דיין פּערזענלעך אינפֿאָרמאַציע פֿון אייער יטונעס אָדער יקלאָוד באַקאַפּ, און די היים קנעפּל פּראָבלעם זאָל זיין סאַלווד פֿאַר גוט.
בעערעך האַלב פון די מענטשן איך'ד אַרבעט מיט וואָלט קלייַבן צו לעבן מיט AssistiveTouch, די 'ווייכווארג' היים קנעפּל וואָס לעבן אויף די iPhone ס אַרויסווייַזן. עס איז נישט אַ שליימעסדיק לייזונג, אָבער עס איז אַ פרייַ לייזונג. אויב איר שאַפּינג פֿאַר אַ נייַ מאָביל טעלעפאָן פּלאַן אָדער איר דאַרפֿן אַ אַפּגרייד, דאָס קען זיין די אַנטשולדיקן איר האָט שוין ווארטן צו אַפּגרייד צו אַ נייַע iPhone.
היים קנעפּל: ארבעטן ווי געוויינטלעך
א היים קנעפּל וואָס וועט נישט אַרבעטן איז איינער פון די מערסט פראַסטרייטינג פּראָבלעמס אַז יפאָנע אָונערז קענען זיין פייערד. AssistiveTouch איז אַ ויסגעצייכנט סטאַפּפּאַפּ, אָבער עס ס אַוואַדע נישט אַ שליימעסדיק פאַרריכטן. איך האָפן אַז איר האָט שוין קענען צו פאַרריכטן דיין היים קנעפּל אין שטוב, אָבער אויב נישט, איך'ד ווי צו הערן וועגן וואָס פאַרריכטן אָפּציע איר האָט אויסגעקליבן אין די באַמערקונגען אָפּטיילונג אונטער.
דאַנקען פֿאַר לייענען און געדענקען צו באַצאָלן עס פאָרויס,
David P.


text:
ער פרעגט שוין צופיל
די פאטאצקי פאמיליע, איז געווען גאר באקאנט איבער גאנץ פולין וואס האט אויפגעשטעלט דורות פון פריצים און אדעל-לייט. ביי זיי איז געלט קיינמאל נישט געווען אן אפהאלט, אויף אזוי ווייט אז ווען א קינד סיי וואו אימער אין פוילין האט געבעטן פון זיין פאטער עפעס א זאך, וואס ער האט זיך נישט געקענט ערלויבן, איז שוין געווען איינגעגעסן אלס א נאציאנאלער אויסדרוק: “וואס מיינסטו, אז כ’הייס פאטאצקי?!”
א קוריאזער ביישפיל איבער זייער גרויס רייכטום, ווערט געברענגט אין ספר מאמר מרדכי. דער גראף סטאניסלאוו פאטאצקי, האט פארמאגט ניין הונדערט מיט ניין-און-ניינציג שטיקער טעריטאריע. מיינט נישט אז ער האט פשוט נישט געהאט קיין געלט צו קויפן נאך איינס כדי ס’זאל ווערן גאנצע טויזענט, נאר ער האט געוואלט אז ווען מ’רעדט פון זיין פארמעגן, זאל מען נישט זאגן “ער פארמאגט טויזנט שטיקער ערד”, זיין ווילן איז געווען ס’זאל קומען א גאנץ מגילה ‘ניין הונדערט ניין-און-ניינציג’! א גוי’איש קאפ…
דער גראף סטאניסלאוו פאטאצקי, האט געהאט א בן יחיד, מיט’ן נאמען וואלענטין. ער איז געווען זייער קלוג און פארשטענדליך. די עלטערן האבן אים גאר שטארק געגליכן און געצערטלט. זיי האבן באשלאסן אים צו פארוואנדלען אלס א גרויסער געלערנטער אריסטאקראט. מ’האט אראפגערופן אזש ביז ווילנא – דער שטאט וואו פאטאצקי האט געוואוינט און געהערשט – די גרעסטע לערער’ס זאלן אים אוישלייפן און שטודירן מיט אים אלע סארטן חכמות. צוזאמען מיט פאטאצקי האט אויך געלערנט זיינ’ס א פריינט, מיט’ן נאמען זארעמבא, אזוי זענען זיי ‘געשטיגן’ ביז ווען מ’האט אנגעהויבן צו לערנען מיט די קינדער תנ”ך. (די קריסטן רופן עס “בייבל”).
ווען די קריסטליכע לערער’ס האבן אויסגעלערנט פאר די צוויי די סדרות פון בראשית און שמות, האט זיי פאטאצקי באווארפן מיט גאנצעטע פראגעס און זיי אויסגעשטעלט אן קיינע קראנטע ענטפער’ס. די לערער’ס זיינע האבן באשלאסן, אז ער האט צווייפלנישן אינעם קריסטליכן גלויבן, טא זאל מען נישט לערנען מיט אים ‘חומש ויקרא’, ווייל דאס זענען די גרונד-שטיינער און פונדאמענטן פונעם אידישן אויטענטישן רעליגיע.
מ’לערנט ויקרא אין געהיים
אזוי האבן זיי טאקע געטון. תיכף נאכ’ן ענדיגן ספר שמות, זענען זיי אריבערגעשפרינגען צו במדבר, און פארגעזעצט די שטודיעס. פאטאצקי איז אבער געווען ווייט פון א נאר, און ער האט באשלאסן אז קלוגע מענטשן, דארף מען איבערקלוגן… איז ער איין נאכט אריבער מיט זיין פריינט זארעמבא צום קליינעם פאר-שטעטל וויזען, און אנגעקלאפט אויפן טיר פונעם ארטיגן רב ר’ מנחם.
פאר’ן רב – וועלכער האט געהויבן ברעמען צום מאדנעם באזוך אין אזא אומשטייגערליכער שטונדע – האבן זיי געווינקען ער זאל זיך בעסער האלטן דאס מויל. און דאן זענען זיי איינגעזינקען אין א טיפן פילאזאפישן שמועס. אזוי בין הדברים פרעגט פאטאצקי “וויפיל בענדער פארמאגט די בייבל”? ענטפערט דער רב “פינעף”. די קינדער האבן זיך געבעטן אז ער זאל פאר א פעטן מטבע זיי אויסלערנען חומש ויקרא. דער רב איז באוויליגט געווארן, און זיי זענען נאכט נאך נאכט אריבער אין געהיים לערנען ויקרא…
איינמאל האבן זיי געלערנט הלכות טבילה במקוה, און דער רב האט זיי מסביר געווען אז ווען מ’טובלט זיך ווערט מען לויטער און הייליג. פאטאצקי האט באשלאסן אז ער מוז ‘קאסטן’ א מקוה. איז ער געגאנגען אין טייך און זיך גע’טובל’ט. ווי פאטאצקי האט שפעטער געשילדערט, האט ער געשפירט עפעס א ספעציעלע דערהויבנקייט וואס איז פאר אים געווען ווי א געוואלדיגן פארגעניגן.
ס’קומט שבת אויף די וועלט
נאך אן עפיזאד וועלכע האט געגעבן פאר פאטאצקי‘ן א פאזיטיוון בליק אויפ’ן אידישקייט – שרייבט דער בית צדיקים יעמוד – איז פארגעקומען א געוויסער פרייטאג נאכמיטאג, ווען זיין פאטער האט געפראוועט א ‘באל’, ווי ער האט גערופן אלע זיינע נאנטע פריצים און גראפן, צו זיצן ביי א רייכן באנקעט, און הוליען צעווילדעוועטערהייט. ווי דער דעמאלסדיגער ברוטאלער שטייגער, האט יעדער הויף געהאט א אומשולדיגן ‘מה יפית אידל’, א געוויסער ‘מאשקע’ וועלכער איז יעדן וויילע פארוואנדלט געווארן אין א כפרה-הינדל פאר די צוויי פיסיגע חיות. ביי יענעם צוזאמענקום איז נישט געווען אנדערש, די חברה האבן זיך אונטערגעהאלטן אויף מאשקע’ס קאנטע, און אים געצימבלט נאכאנאנד.
זעענדיג אז ס’איז שוין באלד דער זמן שבת, האט ער איידעלערהייט געבעטן ביים האלב-שיכור’ן גראף, אז ער וויל אהיימגיין. אויפ’ן ארט איז דער גראף געקומען צו א מאסיווער אויסברוך, מיט האס און צארן, האט ער זיך גענומען שטויסן אינעם איד, אז ער האט די ‘חוצפה’ פון פארציכטן אויף זיינס א באל! איינס צוויי זענען זיך די איבעריגע אנגעטרינקענע צוזאמענגעלאפן, און אים צו’מקל’ט די ביינער ביז זיי האבן שוין נישט געהאט מער קיין כח צו טיילן קלעפ.
אן ארויסרעדן קיין ווארט, האט מאשקע פארלאזט דעם זאל א צוביילטער און צו’מזיק’טער, הינקענדיג אויף זיינע צובראכענע פיס. דער קליינער פאטאצקי איז געשטאנען אין א זייט, און אויסגעגאנגען פאר רחמנות. איז ער אריבערגעלאפן אהיים, און זיך אנגעפולט די קעשענע’ס מיט זאלבן און באנדאזשן, פון דארט האט ער געוואנדן זיינע טריט צום שטוב פון מאשקע. ער איז געווען זיכער ביי זיך, אז דארט הערשט א תשעה באב’דיגן שטימונג, דער טאטע ליגט אין בעט פארבלוטיגט, און ארום אים קלאגן זיינע פאמיליע מיטגלידער. ווי שאקירט און דערשטוינט איז ער געווארן, זעענדיג ביים איד, ווי ער זיצט זיך ביי א רייך-געדעקטן טיש, ארומגענומען מיט האלב פראוועזארישע באנדאזשן און זינגט זיך פייערליך די הארציגע זמירות שבת… איי האט ער מקנא געווען מאשקע’נען.
רעדנדיג איבער שבת, איז אינטערעסאנט צו נאטירן א גאר מאדנע זאך, פון ווען פאטאצקי איז נאך געווען א קריסט ביז זיין לעצטן טאג, פלעגט ער פילן שטענדיג אויפ’ן מינוט ווען שבת האט זיך אראפגעלאזט אויף די וועלט, א מורא’דיגער ברען און שטויסקראפט – א זאך וואס קיין שום גוי פארשטייט נישט דער געהויבענער באדייט דערפון – און יעדער פרייטאג צונאכט’ס, ביזן זמן מוצאי שבת, פלעגט ער ארומלויפן ווי א גייסטיש צורודערטער, און שרייען אויף פויליש “וואס פארא זאך איז דער שבת! וואספארא זאך”!… ד.ה. אז שבת האט אויפ’ן קינד געהאט א גרויסן ווירקונג.
צום פאריזער גלחי’שן סעמינאר
צוריק צו פאטאצקי‘ס לערער’ס. ווען זיי האבן געזען אז דער קינד פרעגט און גריבלט שוין צופיל, אז זיי אליין זענען שוין געווארן אביסל מסופק… האבן די לערער’ס געמאלדן פאר’ן טאטן, אז פון זייער קוק-ווינקל האט דאס קינד געוואלדיגע פעאיגקייטן און כאריזמאטישע טאלאנטן, און לויט זייער מיינונג, לוינט צו טראגן פאטאצקי‘ן, צום גרויסן שטאט פאריז, דארט וואו עס איז פארהאן א גרויסער גלחישער סעמינאר, ווי מ’שולט געטרייע קאטויליקן וויאזוי צו ‘פראווענען גלחות’שאפט’ אויף דער עלטער. סיי דער פאטער, און סיי דער זון, האבן זיך צוגעכאפט צום פארשלאג ווי צו א שטיקל געבראטנ’ס, און נישט לאנג דערויף, זענען שוין געזיצן פאטאצקי מיט זארעמבא אין א פראכטפולן קארעטע, געשפאנט צו ריטערישע פערד, אויפ’ן וועג קיין פאריז, פראנקרייך.
די צוויי האבן זיך גאנץ פיין אריינגעגלידערט אינעם אקאדעמישן געזעלשאפט. א ספעציעלער ליבשאפט, האט פאטאצקי געהאט, צו ארומגיין איבער די קאלירפולע פאריז’ע גאסן, און זיך נענטער באקענען מיט קולטורן און רעליגיעס. איין שיינעם טאג, זאגט ער פאר זארעמבא, אז ער מיינט ס’איז געקומען די צייט, אריינצוטרעטן אין א גאסט-הויז און זיך דערכאפן ס’הארץ מיט א שטיקל איבערבייס און געטראנק. אריינגייענדיג צום ערשטן אכסניה וואס זיי האבן אנגעטראפן, זענען זיי געבליבן שטיין געפלעפט.
א גרייז-גרויער מאן, מיט א געדיכטן ווייסן בארד, זיצט און שאקלט זיך איבער א דיקן בוך מיט גאר מאדנע פיר-קאנטיגע בוכשטאבן. פלוצים האט ער זיך אויפגעכאפט און זיך אויפגעהויבן פון ארט, צו סערווירן זיינע פרישע קונדן מיט א צויבערליכער העפליכקייט. פאטאצקי האט שוין מיט זיין ענערגישן אינסטינקט אנגעפאנגען צו פרעגן דעם מאן פיל קשיות, און דער אלטער האט געענטפערט אז ער איז א איד, דאן האט ער צו פאטאצקי‘ס פארלאנג אים גאר דראמאטיש געשילדערט דאס לעבן און שאפן פונעם אידישן פאלק, די רייכקייט און דערהויבנקייט מיט וועלכע זי ספעציעליזירט זיך. און אזוי אויך אירע הייליגע מצוות וואס השי”ת האט געגעבן ביים וואונדערליכן מעמד הר סיני.
אויפגעדעקט דעם שלייער
גענצליך אן איבערגענומענער, איז פאטאצקי ארויס פונעם אכסניה, איבערלאזנדיג זיין טעלער אומבארירט. ער האט זיך ארומגעדרייט פארקלערט און פאר’מוח’ט. זיינע פריינט אינעם אקאדעמיע האבן זיך געוואונדערט וואס אזוינס האט געקענט פארקומען מיט’ן שעפערישן פאטאצקי, אז ער דרייט זיך ארום פאר’דאגה’ט. אבער נישט פאטאצקי, און אויך נישט זארעמבא, האבן געהאלטן ביים אויפדעקן אפילו א שפאלט פון זייער אינערליכן קאמף. בלויז איינמאל האבן זיי זיך געעפנט. דאס איז געווען ביי די גאר אפטע באזוכן אינעם אלטן’ס קרעטשמע. וואס א שמועס מער, זענען זיי געווארן אלס מער און מער איבערצייגט, אז די קריסטליכע רעליגיע שטייט אויף הינערישע פיס.
זייענדיג שוין מער יא איבערצייגט ווי נישט, אז די אידן זענען ווירקליך אויסגעקליבן צו זיין דעם עם הנבחר, און די קריסטליכער אמונה איז נישט מער, ווי אן אויפגעבלאזענעם באלאן, וועלכע איז גענצליך אינהאלטסלאז, האט פאטאצקי מחליט געווען, אז ער גייט נאך אויספרובירן איין שאנס, נעמליך באזוכן דעם שמייליגסטן ארט און מאן פונעם קריסט, דער פויבסט אינעם וואטיקאן.
געטראכט און געטון, ער פאקט זיך זיינע געפעק, און מיטן באגלייטונג פון זארעמבא, לאזט ער זיך ארויס אויף א רייזע צו רוים’ס הויפשטאט, דער צענטראלער שמייליגונג און הארץ פון יעדן פרומער קאטויליק. וואטיקאן. ווי נאר ער קלאפט אן אויף די טויערן, און אידענטיפיצירט זיך אלס א פאטאצקי, זענען אינסטינקטיוו געעפנט געווארן אלע טויערן און קארידארן. דער גאנצער שטאב, גלחים בישאפן און קארדינאלן, האבן פרובירט זיך צו געפעלן און מאכן א גוטן איינדרוק ביים קינד. (ער האט דאך געהאט רענדלעך…)
אינדערצווישן האט זיך אונטערגערוקט דעם גויאישן חאגע, אויף וועלכע זיי פארציילן אז באותו היום זיצט דער פויבסט שרוי בתענית, און אינמיטן טאג טוט ער ‘ארויפפליען’ צום אותו האיש, וכהנה וכהנה נאך אזעלכע זיסע פאנטאזיעס… פאטאצקי האט אנגעוואנדן אלע זיינע קאנטאקטן, און אונטערגעשמירט די ריכטיגע טאשן, ועלתה בידו זיך אריינצובאקומען אינעם פריוואטן פויבסטליכן צימערל. איר ווייסט וואס ער האט דארט געזען? נישט געשטויגן און נישט ‘געפלויגן’, דער פויבסט בכבודו ובעצמו זיצט איבער א גרויסן טעלער מטעמים ומעדנים און איז זיך מחיה נפשות… ‘יא יא’ לויפט פארביי א מחשבה’לע אין פאטאצקי‘ס מח ‘א שיינער פנים טראגט די גאנצער קריסטליכער קארטען-געביידע’…
און דאס איז געווען דער מכה בפטיש, וועלכע האט ביי אים גענצליך איבערגעוואויגן דעם וואגשאהל, ער איז געווארן אנטשלאסן אריבערצוגיין צום אמת’ן אידישן הייליגן אמונה!
פון גראף פאטאצקי צו אברהם גר צדק
מיט פרישע ענערגיע האט פאטאצקי געלאזט מעלדן פאר זיין בוזעם-פריינט זארעמבא, אז ער האט שוין באשלאסן אויף וועלכן ריכטונג צו מארשירן ביים שייד-וועג, פון יעצט און ווייטער איז ער אויפ’ן אידישן זיייט. זיי האבן זיך געזעגנט מיט טרערן אין די אויגן. (פון דא און ווייטער איז היבש פארנעפלט וואס ס’האט זיך אויסגעלאזט מיט זארעמבא. אבער אינעם חיבור ‘המתיהדים ברוסיא ובשאר ארצות’ ווערט געברענגט, אז זארעמבא איז אנטלאפן קיין ארץ ישראל, און זיך מגייר געווען, דאן האט ער חתונה געהאט מיט א גיורת, ער האט זיך געביטן זיין נאמען צו ברוך בן אברהם, און זיין ווייב אויף רות בת שרה, צוזאמען האט דאס פארפאלק אויפגעבויט א קייט פון דורות ישרים מבורכים, מיט גליקליכע לאנגע יארן.) פאטאצקי האט זיך אויסגעדרייט און צוריק קיין פאריז. דארט האט ער זיך נאכאמאל געטראפן מיט’ן אלטן קרעטשעמער, און אים אויפגעדעקט אלע זיינע צווייפלענישן און די פאסיגער באשלוס. נאכדעם האט ער געבעטן מיט פייכטע אויגן צום אלטן, ער זאל אים מגייר זיין כדת משה וישראל.
דער אלטער איז געווארן זייער בארירט און איבערגענומען, אויפ’ן יונג וועלכער האט די זכיה צו וועלן זיין א טייל פונעם באשעפער’ס באליבטער פאלק, אבער דאך זאגט ער פאר פאטאצקי: “איך ציטער פון די אינקוויזיציע”!
(יא, דער זעלבער בלוט-דארשטיגער אינקוויזיציע וועלכע האט אין יארע רנ”ב ברוטאליש פארטריבן די אידן פון שפאניע, און אום רנ”ו דאס בליענדער אידנטום פון פארטיגאל, טאקע די זעלבער אינקוויזיציע וואס איז פאראנטווארטליך אויפ’ן טראגישן און העלדישן אומקום פון הונדערטער טויזנטער באהאלטענע אדער אפענע אידן אויפ’ן שייטער-הויפן, דורך זייערע בלוט-פארשמירטע פויסטן, האט נאך עקזיסטירט. עס איז טאקע שוין נישט געווען אזוי מאכטפול און סיסטעמאטיש ווי אין יענע שוידערליכע יארן, קיין אידן האבן זיי שוין נישט געהאט די קראפט און כח צו אומברענגען, פארט איז נאך יא געווען אין זייערע הענט צו פארברענען א קריסט וועלכער איז אריבער צו א אנדערער גלויבן, און אויך דעם מאן וואס האט אויף אים משפיע געווען צו בייטן רעליגיע. אך און וויי איז געווען פאר דעם וואס האט זיך געטראפן פארכאפט אין די מערדערליכער אינקוויזיציע מארד מאשין!)
פאטאצקי האט נישט געהאלטן ביים אויפגעבן. ער האט זיך ווייטער געבעטן ביים קרעטשמער, און זיך פאר’עקשנ’ט. דא האט אויפגעבליצט א געניאלן בייפאל פאר’ן אלטן, ער האט געזאגט: “הער מיר אויס, דא אין פאריז, אדער אין פולין, איז א גיור פראצעדור נישט מער ווי א גלאטער זעלבסטמארד! גיי קיין אמסטערדאם, דארט וואו ס’איז דא פרייהייט פאר יעדן מענטש צו דינען דעם וועמען זיין הארץ גלוסט נאר, און דארט קענסטו אויספירן דיין גוטן שטרעבן. ביז אהין וועט שוין די אינקוויזיציע נישט אריינשטעכן אירע שארפע נעגל! גראדע איז דער רב פון אמסטערדאם, האלאנד, מיינס א יוגנט פריינט, כ’וועל אים שיקן דורך דיר א רעקאמענדאציע בריוו”!
דער פלאן איז געפעלן געווארן פאר פאטאצקינ’ען, און ס’האט נישט געדויערט צו א לאנגער וויילע ביז ער איז געשטאנען פארנט פונעם אמסטערדאמען רב. נאכ’ן אים ערנסט אויסהערן, און דן זיין בכובד ראש זיין פאל, האט אים דער רב מגייר געווען נישט בעפארן לערנען מיט אים עטליכע וואכן די מצוות פונעם תורה.
אברהם בן אברהם איז געווארן א פולקאמער איד, ער האט זיך גע’מל’עט און אויסגענוצט גאנצע זעכציג מינוט א שעה צו דינען דעם באשעפער.
וואו איז וואלענטין פאטאצקי?
ווען אברהם בן אברהם איז אריבער פונעם נארישן קריסטנטום צום הייליגן אידנטום, האט ער דערמיט אויך אפגעהאקט אלע זיינע פארבינדונגען מיטן גראפישן פאטאצקיפאמיליע. ס’טייטש אז ביז דאן, פלעגט ער שיקן בריוון פון פאריז – און זאגאר פון רוים – איבער זיין ‘גלחישן אקאדעמיע פארשריט’, אבער איינמאל ער איז אריינגעטרעטן אין אידישע שיך, פלעגט פאטאצקי צו זאגן “גר שנתגייר כקטן שנולד דמי” און ער איז אריינגעשווימען אין א נייער באגריף, דער געוועזענער פאטאצקי שטייט אצינד א פאמיליע-לאזער מאן. אדרבא, אלס ערזאץ האט ער געקריגן א גרעסערן משפחה, דאס אידישן פאלק.
אבער אינעם פראכטפולן שלאס, דער גראף’ס פאלאץ אין ווילנא, האט זיין מיסטריעזע פארשוואונדן ווערן אויסגעקלאפט אינגאנצן אנדערש. כ’מיין, נישט יעדן טאג ווערט נעלם זייער געליבטן בן יקיר פונעם אויבערפלאך! מ’האט אנגעוואנדן אלע מיטלען, איינגעשפאנט אלע אגענטורן, אויסגעפארשט אלע סטודענטן פונעם גלחישן סעמינאר – וועלכע האבן גראדע געוואוסט צו פארציילן איבער א לעצטיגן מרה-שחורה אטאקע – אבער הילד איננו! נישט פאטאצקי, און נישט זארעמבא! פארלוירן ווי א שטיין אין וואסער!
אלעס האט אפגעלאזט די באשעפטיגונגען, פון די פאליציי, אלע פריצים און גראפן – וועלכע האבן געטראפן א געלעגנהייט צו חנפ’נען דעם מעכטיגן פאטאצקי – ביז די קירכע, ענדליך האבן זיי געפינען א שפיץ צום פאדעם אינעם וואטיקאן. די גייסטליכע פירער’ס האבן דערציילט אז פאטאצקי פלעגט גריבלען און פרעגן טיפע קשיות אויפ’ן קריסטליכן הלוך-ילך, און אפט מאל אויסדרוקן טיפע אנטוישונג אויף זיין אייגן רעליגיע. לויט ווי אלע באווייזן טאדלען, איז ער ווארשיינליך ערגעצוואו אריבער צום אידישן גלויבן. אט די מסקנא האט ארויסגענומען דעם גאנצן זוכערס-קייט פון די גלייזן. מ’האט זיך אריינגעווארפן מיט לייב און לעבן אויפן לענג און ברייט, צו ראטעווען די “פארבלאנדזשעטע נשמה” פון אידישע אינטערעסן.
“ביסט נישט מער ווי א גר!”
לאמיר איבערלאזן די גרופע זוכער’ס, וועלכע קערן איבער יעדן שטיינדל אפירצוברענגען פאטאצקי, און מאכן נישט קיין שום ערנסטן פארשריט, און צוריקגיין זען וואס ס’טוט זיך מיט פאטאצקי‘ן זעלבסט.
פאטאצקי האט זיך שוין היבש משנה צורה געוועזן, זיין איידעלער געשטאלט איז באצירט געווארן מיט א שיינעם בארד, ווי ס’פאסט זיך פאר אן ערליכן איד, און דאן האט ער אויסגעדרוקט זיין שטארקן גלוסטעניש, צוריקצוגיין קיין ווילנא, און דארט פארזעצן צו לערנען און דאווענען. “כ’שפיר אז טאקע דארט וואו כ’האב זיך אויפגעפירט ווי א מיאוס’ער גוי, טאקע באותו מקום ברויך איך אלס תשובת המשקל, זיצן על התורה ועל העבודה”.
וויפיל מ’האט אים ערקלערט אז ער איז ווי א געזונטער וואס טוט זיך מיט’ן אייגענעם ווילן אריינלייגן אינעם קראנקן-בעטל, ווארום א גר אין ווילנא, איז א גאראנטיע צו פארשניידן ס’לעבן יונגערהייט, איז עס געווען ווי גערעדט צום וואנט. ממחשבה למעשה. ער געזעגנט זיך מיט אלע פריינט, און וואנדערט צוריק צו זיין היימשטאט, ווילנא.
אזוי איז אברהם בן אברהם פאטאצקי געזיצן אינעם ווילנער קלויז, און געלערנט מיט’ן גאנצן קנאק און ברען, ווען צענדליגער מענטשן דרייען זיך ארום און זוכן דעם גראף’ס פארלוירענעם זון, ממש אונטער זיינע אייגענע פיס. דער פרעמדער מאן וואס איז ארויסגעוואקסן לעצטנ’ס, האט געצויגן זייער אויפמערקזאמקייט. דאן איז דערגעגאנגען צו די ראשי הקהלה’ס אויערן א שמועה, אז ס’האט זיך עמטליך געעפנט א קאמיטע נאכצוגיין דעם פרישנ’ס יוחס. ווי נאר דער ווילנער גאון האט עס געהערט, איז ער געלאפן ווי א פייל פון בויגן צו פאטאצקי, און אים געזאגט אז ס’איז א ריזן סכנה פאר אים.
פאטאצקי האט זיך נישט געזוכט קיין צרות, מיט’ן הילף פונעם ווילנא קהילה און רב, איז ער אנטלאפן צום שטאט אילייע, אינעם ווייטן ליטע. כאילו לא הי’, האט ער דארטן, אינעם ליטווישער שטעטל, זיך ווייטער אריינגעווארפן אינעם עבודת השם מיט’ן פולסטן ברען.
ביז ווען דאס ארגסטע האט פאסירט.
געווען איז דאס איין שיינעם טאג. פאטאצקי דאווענט, און אינמיטן באמערקט ער ווי דער שניידער’ס זון רעדט מיט תפילין. פאטאצקי איז אויפגעשוידערט געווארן, און אים דערלאנגט א מוסר פארציע, היתכן ער פלוידערט אינמיטן רעדן מיט’ן רבונו של עולם? ביי דעם האט זיך עס נאכנישט געענדיגט, ווען פאטאצקי האט זיך געזעצט – ווי זיין שטייגער – לערנען נאכ’ן דאווענען, האט דער קינד פארגעזעצט צו רודערן, ער האט געשריגן און פארפירט, פאטאצקי האט אים געבעטן ער זאל זיך אביסל בארואיגן און איינרוען.
אבער וויבאלד דער קינד איז שוין געווען אין קאמף מיט פאטאצקי, האט ער ווי להכעיס דאפעלט ארומגעווילדעוועט. נישט האבנדיג קיין ברירה איז פאטאצקי צוגעגאנגען צו אים, אנגעכאפט ביים אויער, און אזוי ארויסגעפירט פון בית המדרש זאגנדיג: “איינער וואס האט נישט קיין כבוד בית המדרש, קען זיך נאך שמד’ן!” (יודעי דבר זאגן אז דער קינד האט זיך טאקע גע’שמד’ט שפעטער).
ווי א באגאסענער מיט א טאפ הייס וואסער, איז דער קינד געלאפן צו זיין טאטע, דער פראסטן שניידער, און אים אלארמירט אז דער ‘נייער מענטש’ האט אים זייער שטארק געטשעפעט. דער קינד האט געהאט אין וועמען צו ראטן, זיין טאטע – וועלכער האט שוין לאנג געהאט א חשד אז דער נייער אינגערמאן איז דער פארלוירענער פאטאצקי – איז געקומען צו לויפן אין בית המדרש, און אנגעהויבן צו שרייען אויף אים: “שעמסט זיך נישט? קוים אנגעקומען, שוין באלעבאטע’ווסטו מיר דא ארום? ביסט נישט מער ווי א גר, ווער האט דיר בכלל געפרעגט?!”
מאת ה’ היתה זאת, אין יענע מינוט איז פארבייגעגאנגען א קריסט אונטערן בית המדרש, און אויפגעכאפט, טאקע דאס וואס ער האט נישט געמעגט הערן. מיט די טייערע אינפארמאציע, איז ער גאר פלינק אריבער צום קירכע מיטן נייעס, אז אין אילייע דרייט זיך ארום א גר צדק פראנק און פריי. אזוי ווי ער איז ארויס פונעם קירכע, איז דער שנייידער אהין אריין אויפגעברויזט און אנגעצינדן, מיט די שרעקליכע מסירה, אז אברהם איז דער לאנג-געזוכטער פאטאצקי.
ארעסט אונטערן חופה
קיין נביא איז פאטאצקי נישט געווען, פונעם גאנצן שוידערליכן מסירה האט ער נישט געהאט קיין השגה, און איז דערווייל א חתן געווארן מיט’ן טאכטער פונעם ראש הקהל פון אילייע ר’ בצלאל. מ’האט באשטימט דעם גליקליכן חתונה-טאג צו י”ג אדר שנת תק”ט. אין איינע פון די טעג, האט אים די נייעס באטראפן ווי א דונער אינמיטן העלן טאג, אז די קירכע איז אויפן וועג אים צו כאפן און ארעסטירן. מיט א בליץ-שנעלקייט איז ער ארויסגעלאפן פון א זייטיגן אונטער-טירל, און אנטלאפן ביז צום שטעטעלע סטארינקע.
די פאליציי האט נישט געהאלטן ביים אראפשלינגען דעם ביטערן דורכפאל, און געעפנט קעגן אים א מעכטיגן געיעג. אין געהיים איז אנגעקומען א מעלדונג צום כלה און די מחותנים, זיי זאלן שטילערהייט אריבערקומען פראווענען די חתונה אין סטארינקע. אזוי איז טאקע געווען, זיינע מחותנים האבן זיך ארויסגעלאזט צום פארשטופטן שטעטעלע, און זיך געגרייט צום חתונה.
ביים חופה האט זיי אבער אפגעווארט א טראגישן איבערראשונג. אברהם גר צדק שטייט אונטערן חופה מיטן ווייסן קיטל, א ערנסטקייט און דערהויבנקייט דערקענט זיך ביי די ענגע צאל געלאדענטע, ווען פון ערגעצוואו שפראצט ארויס א ריזן מחנה מיליטערלייט. מ’האט זייער געהאפט אז ס’מיינט גארנישט. אבער א סקרוך איז אדורך אין יעדעם’ס ביינער, ווען דער פירער פונעם גרופע איז גראד צוגעגאנגען צום חתן און קאלטערהייט געזאגט: “א גוטן הער פאטאצקי, עס טוט מיר וויי אייך צו מעלדן, אז אין נאמען פונעם קירכע, זענט איר יעצט ארעסטירט”…
מיט שווערע קייטן איז דער חתן אוועקגעפירט געווארן צום טורמע אין ווילנא, ווען די מנין אידן שטייען דארט ווי פארגליווערט פאר שאק און שרעק.
איר זענט נישט מיינע עלטערן!
ווי א פייער אויף דערנער. האט זיך איבערן גאנצן לאנד, פארשפרייט די שמועה פון מויל צו אויער, אז דער פארשוואונדענער פאטאצקי, איז געפונען געווארן אלס א פרומער איד, אין א פארווארפענער שטעטל. ווען זיינע עלטערן זענען אים געקומען באזוכן אין טורמע, האבן זיי נישט געוואוסט צי זיי זאלן וויינען אדער לאכן, זעענדיג זייער אינטעליגענטער קינד איז א איד מיטן פולסטן אידישן טראגע, און מיט באוואקסענע בארד און פיאות, דאן האט זיין טאטע אים פרובירט צו ווייעך מאכן: “מיין טייער קינד”…
אברהם האט אים איבערגעהאקט “כ’בין נישט דיין קינד, וואס’זשע פארדרייסטו מיר א קאפ? כ’בין א פשוט’ער גלות איד, א זון פון מיין גרויסן טאטע אברהם אבינו, און דער פארפאלק וואס שטייט דא פאר מיר, זענען אבסעלוט נישט מיינע עלטערן!” דער גראף מיט’ן גראפק’ע האבן אויסגעבראכן אין א געוויין הערנדיג וואו דער מצב האלט.
זעענדיג אז די עלטערן קענען ביי אים נישט פועל’ן, האט מען געברענגט זיינע לערערס, גלחים און בישאפן, ווען פאטאצקי האט געזען אז זיי טראגן אויף זיך צלמים, האט ער אויסגערופן מיט איבל “מילא מיט ענק, קען איך נאך אויסטוישן א ווארט, אבער כל זמן איר טראגט מיט זיך די “הונט” – ווייזט ער זיי אויף די צלמים – “וועל איך אייך גענצליך איגנארירן”.
די חברה האבן אים נישט געקענט מוחל זיין אויפ’ן פארשעמונג. מ’האט מיט אים נאכאמאל פרובירט צו רעדן שיין: “וואס מאכסטו זיך נאריש, ס’פאסט ניטאמאל פאר דיר. דו ווארפסט אוועק גאלדענע גליקן, דעם ריזן רייכטום פונעם פאטאצקי פאמיליע, און דו שליסט זיך אן מיט די אפגעריסענע אידן?! ציה צוריק, מ’וועט דיר באקרוינען, נישט אלס גלח, אויך נישט פאר בישאף, נאר דו וועסט זייין קארדינאל איבער גאנץ פוילין!”
פאטאצקי האט זיי געלאכט אין פנים אריין, און געזאגט אז ס’איז א גרויסער שאד אויף יעדן ווארט. דאס האט זיי אויפגערייצט.” אויב אזוי” מעלדן זיי אים טרוקן “האבן מיר נאך שפראכן, וואס מיר ווייסן אז אזא געצערטלטער קינד ווי דיר, קען עס נישט דערליידן!”
דא האבן זיי אויך געהערט א קאטעגארישן פעלזן פעסטע ניין.
פארפאלן, אז ס’גייט נישט מיט גוטן, איז מען ‘געצוואונגען’ צו גיין מיט בייזן. אבער די לעצטע מאל פרובירן מיט גוטנ’ס. “דו ווייסט ווי רייך מיר וועלן דיר מאכן, אויב דו קערסט זיך צוריק צו אונז? מ’וועט דיר ממש באגיסן מיט גאלאנען גאלד כבוד און עהרע… אבער אז דו ביסט נישט גרייט צו קאפערירן, וועט מען דיר פייניגן ביזן לעצטן טראפן בלוט”!!!
ווי דערשטוינט זענען זיי געווען צו באקומען א ענטפער “איין פאדעם פונעם ציצית, איז ביי מיר פיל מער חשוב ווי אלע אייערע גליקן!”
מקבל די פייניגונגען באהבה
דאן האבן די רוצחים זיך גענומען צו זיינע ביינער, אן קיין ברעקל רחמנות, צוערשט איז ער אריינגעשליידערט געווארן אין א פינסטערן גרוב, וואו עס זענען געקראכן פארשידענע באשעפענישן און אינזעקטן. גאנץ שנעל האבן זיך די קריכעדיגע היימיש געמאכט, און אים אפטמאל געביסן און געשטאכן. אבער פאטאצקי פלעגט צו זאגן יעדן מאל וואס ער האט באקומען פון די בייסעדיגע “זייער פיין! עסט מיט אפעטיט, דעם גוף וואס האט זיך אנגעגעסן מיט מאכלות אסורות”…
ס’איז געווען שגור על לשונו פון הרה”ק דער דברי חיים פון צאנז זי”ע צו זאגן בהאי לישנא: “גראף פאטאצקי האט געוויינט, וויאזוי ווערט מען פטור פונעם טריפה’נעם גוף?!”
די רוצחים האבן אים כסדר דערנידערט און אויסגעפייניגט מיט די בארבארישסטע מעטאדן, אויף אזוי ווייט אז אפילו די מערדער’ס זענען דערפון בארירט געווארן אינמיטן די ארבעט… איינמאל, אינמיטן אים גוט אנברעכן די ביינער, פרעגט אים איינער פון די שלעגער’ס:
“מסתמא וועסטו זיך אין אונז נוקם זיין אויף יענער וועלט, ניין?” האט זיי פאטאצקי גענטפערט “כ’וועל אייך פארציילן א געשיכטע וואס מיין מאמע פלעגט מיר דערציילן אלס קינד. געווען איז עס אמאל, טאקע דא אין פוילין, ווען דער קעניג איז געשטארבן. דאס מיניסטעריום האט זיך צוזאמגעטראפן זוכןא נייעם קאנדידאט וואס זאל זיך זעצן אויפ’ן שטול, אבער מ’האט זיך נישט געקנט בשום אופן דורכקומען. רופט זיך אן איינע ופן די מיניסטארן, אז לדעתו זאל מען זיך ארויסלאזן אין וואלד, און דעם ערשטער מאן וואס מ’וועט אנטרעפן, וועט געקרוינט ווערן אלס קעניג. דער פלאן האט אנטציקט דעם עולם, און מ’לאזט זיך ארויס זוכן.
יגעת ומצאת תאמין, מ’טרעפט אין וואלד אן אלטער בעטלער, ארעם ווי די נאכט, שלאפט זיך אויף זיין קליין זעקעלע, וואו ער האט געהאלטן זיין ארימער ברויט. ווען ער האט זיך דערוועקט, האט מען אים אויפגענומען אלס קעניג, און ער האט אנגעהויבן צו פירן דעם לאנד. זעקס חדשים שפעטער, גיבט ער ארויס א באפעל מ’זאלא ים נעמען צום פלאץ וואו מ’האט אים געפינען אין וואלד.
ווען איינער פון די מיניסטארן האט געוואלט וויסן פארוואס, איז געקומען א מאדנער ענטפער: “כ’האב פאר זעקס מאנאטן צוריק פארגעסן מיין זעקעלע אין וואלד, ס’איז דאך מיין אייגנטום, און איך וויל עס האבן”… איבעריג צו קאמענטירן וואספארא נאר ער איז… פארשטייט איר?” פירט פאטאצקי אויס “אויבן אין הימל, וועל איך זיין פארנומען מיט בעסערע פארגעניגנ’ס, און שיין וועל איך איך אויסזען אויב כ’וועל מיר קימערן צו אייער זייט בכלל”…
ער וויל נישט ארויס!
פאטאצקי איז דערווייל געבליבן אונטער שלאס און ריגל אין תפיסה, און זיך געגרייט צו אומקומען אויף קידוש השם. פאסירט איין טאג, ווען זיינע עלטערן האבן אים באזוכט, און עס איז ארויפגעקומען א רעטונג’ס פלאן. דער טאטע זיינער האט אים פארגעשלאגן: “מ’וועל מיר בויען פאר דיר א ספעציעלן דירה, דו וועסט אויסדרוקן חרטה פאר’ן קירכע און זאגן אז דו ביסט גרייט צו ווערן צוריק א קריסט, אזוי וועט מען דיר באפרייען פונעם טורמע, און דו וועסט ווייטער קענען פראקטיצירן אידישקייט אין געהיים, דארט ביים אפגעזונדערטן שטוב”. פאטאצקי האט נישט געוואלט הערן דערפון. “טאטע, מאמע, איר זענט ביי מיר טאקע גאר טייער, אבער דער אמת איז ביי מיר אסאך אסאך טייערער! כ’וועל בשום אופן נישט אויסדרוקן קיין חרטה אויף מיין שריט, אפילו נישט קיין פאלשע חרטה…”
זיין טאטע איז געווארן זייער אויפגערעגט אויף אים און געשריגן “אויב אזוי, ביסטו א שמוציגן דזשידאק, זאל טאקע די קירכע דיר פארברענען לעבעדיגערהייט!” אבער פון צווייטן זייט, פאטאצקי‘ס מוטער האט רחמנות באקומען אויף אים, און איז ארויסגעפארן צום פוילישער קייסער אויספועל’ן מיט פראטעקציע א באפרייאונג.
עטליכע טעג שפעטער, איז געקומען אין טורמע דער ווילנער גאון, צו ערמוטיגן און מחזק זיין דעם גר צדק. דער גר”א האט געזאגט פאר’ן גר צדק, אז ס’ליגט אין זיינע הענט, צו זאגן עטליכע הייליגע שמות, און אזוי ארום אים ארויסדערזען פון אונטער די גראטעס. אבער פאטאצקי האט אים קלארגעשטעלט אומצוויידייטיג, אז ער זוכט זיך נישט צו ראטעווען, נאר ס’ברענט אין זיין הארץ צו מקיים זיין דער גרויסער מצוה פון קידוש השם.
און ער האט אויסגעבראכן אין א היסטערישן געוויין. ווען דער גאון איז איבערגענומען געווארן דערפון, און געברענגט גאנצעטע שטיקער מאמרי חז”ל און הויפענעס חיזוק, איבערן גרויסן זכיה וואס ער האט, פארענטפערט זיך דער גר צדק, אז זיין געוויין איז בכלל נישט פון שרעק אדער זעלבסט-רחמנות. ער פארלאזט טרערן ווייל ס’שטעכט אים, אז עס וועט פון אים נישט פארבלייבן קיין אידישע דורות. דער גר”א הערנדיג דאס, האט אים געשטארקט זיין גייסט, אז השי”ת זעלבסט וועט אים באגלייטן אויף טריט און שריט. ווען דער גר צדק איז ענדליך געקומען צו זיך, און בארואיגט זיין געוויסן, האט דער גאון פארלאזט דעם תפיסה, מלא התפעלות.
די טויט אורטייל
נאכ’ן זען אז פאטאצקי האלט זיך נישט ביים ברעכן נאר שטייט אומבויגזאם, אזש ס’איז א שאד צו שלעפן די צייט, האט מען אים געמאלדן, אז פאר זיין פארברעכן פון פארראטן די קריסטליכע גלויבן און ווערן א איד, ווערט ער פאראורטיילט, צו פארברענט ווערן לעבעדיגערהייט, אין צענטער פון שטאט. פאטאצקי‘ס געזיכט איז געבליבן קאלט און פארגלייזט. נישט קענענדיג זיך איינהאלטן פרעגט דער ריכטער “דו האסט נישט קיין שווער הארץ אויף אונז, אז מיר וועלן דיר אומברענגען?!”
“פונקט פארקערט” דינערט אפ דעם גר צדק’ס פעסטן שטימע אינעם געריכט “איך זעלבסט האב שוין געוואלט הרג’ענען מיין אייגן קערפער, וואס איז אנגעפיטערט מיט טריפה’נע עסנווארג, און איז יארן געווען פונקט ווי א פשוט’ער בהמה אין שטאל. אבער דער באשעפער שרייבט דאך אין זיין תורה “ונשמרתם מאוד לנפשותיכם”, האב איך מיר נישט געקענט ערלויבן זיך צו נעמען דאס לעבן. נו, אז איר ערלעדיגט מיר עס, מה טוב ומה נעים…”
ווערט געפירט צום טויט
דער דאטום אויפ’ן קאלענדער, צו פאטאצקי‘ס הינריכטונג, איז אויסגעפאלן אינעם צווייטן טאג פונעם יו”ט שבועות, שנת תק”ט. די אידן פון ווילנא האבן זיך יענער טאג נישט צאמגעקומען אין בית המדרש. מ’האט געציטערט פון א ווילדער אנטיסעמיטישער פאגראם, וואס די אנגערייצטע מאסן קען דורכפירן נאכ’ן גרויסארטיגן קידוש השם אקט. די ווילנא גאסן זענען געווען ליידיג פון אידן. אלע האבן זיך איינגעשפארט אין די הייזער.
אלע האבן מיר געזאגט? ניין. כמעט אלע. בלויז איין איד, האט זיך אנגעטון אין גוי’אישע קליידונג, און זיך געלאזט גיין צום ארט פונעם פארברען פראצעדור. דאס איז געווען ר’ אלכסנדר זיסקינד, בעמח”ס יסוד ושורש העבודה, וועלכער האט זיך איינגעשטעלט דעם לעבן צו ענטפערן א ‘אמן’ אויפ’ן זעלטענעם ברכה פון ‘ברוך אתה ה”א מלך העולם המקדש שם שמים’.
אויפ’ן וועג פון טורמע צום צענטער פון שטאט, איז דער גר צדק געפירט געווארן ווי א קעלבל צום שחיטה, מיט א מורא’דיגן דביקות. פאטאצקי האט אונטערוועגנ’ס קאפאזירט א גאר הארציגער ניגון, אויף די ווערטער “אבל אנחנו עמך בני בריתך, בני אברהם אוהבך וכו'” וואס מ’זאגט יעדן טאג ביים דאווענען, ווערטער וועלכע זענען געווען גאר פאסיג צום דעמאלסדיגן מאמענט. דאך האט מען אים געזען שפרייזן מיט קווענקלדיגע טריט. ביז ווען מ’איז פארביי געגאנגען דעם ווילנא גאון’ס דירה.
דארט האט זיך דער פענסטער געעפנט, און די גאון האט ארויסגעשריגן “גייט בזריזות ר’ אברהם, גייט בזריזות”. הערנדיג דאס, האט דער גר צדק אויסגעגליכן זיין רוקן, און מיט א געהויבן קאפ אנגעפאנגען שפאנען מיט שנעלע און האסטיגע טריט. (די ווילנא לומדים האבן שפעטער ערקלערט, אז דער גר צדק איז געווען מסופק אויב ער זאל גיין פאמעליך, כדי צו פארלענגערן זיין חיי שעה, אדער פארקערט, גיין וואס שנעלער כדי זיך מזרז זיין צו מקיים זיין ווי פריער דעם געוואלדיגן מצווה. דערויף איז געווען די פסק דין פונעם גר”א ער זאל גיין בזריזות.)
דער פראצעס און אורטייל איז איבערגעשפילט געווארן תיכף נאך וואס די שיירה מיטן קרבן איז געברענגט געווארן צום דעסטינאציע. מ’האט געגעבן א לעצטן שאנס פאר’ן שטאלצן גר, זיך צו ראטעווען זיין יונג לעבן, אריבערצוקומען צוריק צום קריסטנטום, און עפענען א נייער בלעטל. ס’איז אבער נישט געווען מיט וועם צו רעדן.
איינער פון די גלחים, איז צוגעגאנגען צום גר, און שטילערהייט אריינגעמורמלט אין זיין אויער: “זאלסט וויסן אז דיין טויט-אורטייל האט געדארפט פארקומען מארגן, אבער אזוי ווי מיר זענען געוואויר געווארן, אז דיין מאמע האט פארשאפט א באפרייאונג צעטל פון קייסער, האט די קירכע באשלאסן עס צוריקצורוקן מיט א טאג, ווייל זי דארף לויטן חשבון דערגרייכן ווילנא היינט ביינאכט. אלזא, ביסטו אפשר ‘מסופק’ נאר אויב דו ווילסט זיך צוריקקערן צו דיין מוטער’ס שויס?! אויב יא קענען מיר עס אפשטופן אויף מארגן. אבער טאמער וועסטו זיך ווייטער ארומ’עקשנ’ען, וועט דיין מאמע קענען פאכענען מיט’ן קייסער’ס באפעל קעגן דיין פארברענטע ברוכווארג!”
ווידעראמאל הילכט אפ א קלינגעדיגער ניין. ס’בלייבט ביים אלטן. דא רופט זיך אן א צווייטער גלח, אז זיי ווייסן דאס ס’וועט זיי קאסטן א פרייז אים צו פארברענען, ווייל אויבן אין הימל וועט זיין נשמה געוויס זארגן אז די מערדער’ס זאלן צוריקבאקומען זייער פארדינטן נקמה.
“הערט א קאפיטל פון מיין יוגנט יארן, נארישע גלחים” זאגט פאטאצקי. “אלס קינד האב איך אמאל אויפגעבויט מיט מיינע צען פינגער’ס, א מעכטיגער גרופע מענטשעלעך, פון בלאטע און ליים. דאן זענען געקומען עטליכע אומפארגינערישע קינדער און עס אינגאנצן צובראכן, רואינירט, און חרוב געמאכט. מיט א געוויין בין איך געלאפן זיי מסר’ן פאר מיין טאטע, און געבעטן זיי זאלן שטארק באשטראפט ווערן. אבער חוץ פון א מיטליידנדער שמייכל, האט מיין טאטע גארנישט צוגעגעגעבן. איך האב זיך שוין געוועבט א פלאן, אז ווען איך וועל זיין א גראף אויף דער עלטער, וועל איך זיי אלעמען, איינס ביי איינס, מאכן מיט א קאפ נידעריגער”…
די גלחים האבן זיך צושמייכלט פונעם קינדערישן געדאנק, און פאטאצקי האט געדונערט ווייטער “וואס מיינט איר, איר זענט עפעס אונטערשטעליג פון אזא געדאנקען-גאנג?! כ’וועל אויבן האבן בעסער’ס וואס צו טון, ווי זוכן נקמה אויף אייך, מינדערוויכטיגע מערדערס”. ענדיגנדיג זיינע רייד, איז ער געבינדן געווארן הענט און פיס צום גרויסן האלצערנעם פלאטפארמע. פאר א טשעפע, פרעגט אים א בישאף “אבער פאר’ן מסור וועסטו יא זארגן, הא?”
ענטפערט פאטאצקי: “ריכטיג, כ’וועל זארגן! אבער נישט פאר קיין נקמה, פונקט קאפויער, כ’וועל נישט איינזיצן ביז ער וועט באקומען גן עדן, ווייל אין זיין זכות האב איך זוכה געווען צו מקדש זיין דעם באשעפער’ס נאמען, מיט אזא פאמפע און פאראדע!”
א ברענענדיגער פאקל איז אריינגעווארפן געווארן אינעם בערגל אויל-געווייקטע שמאטעס, אויף וואס דער גר צדק איז געשטאנען. מיט א מעכטיגן קול האט אברהם בן אברהם געמאכט די ברכה פון קידוש השם בשם ומלכות. (א שטילער אמן האט ר’ אלכסנדר זיסקינד געענטפערט ערגעצוואו צווישן די צוהיצטע מאסן.)
אויף קידוש השם
די רויטע פייער צינגען האבן מיט פארגעניגן אנגעהויבן צו לעקן און בראטן דעם גוף טהור פונעם גר צדק. פון צווישן די פלאמען האט פאטאצקי געשריגן “ברענט פייער, און פארברענט דעם קערפער וואס האט געגעסן אומ’כשר’ע זאכן, מאכט אש פון די הענט וואס האט געזינדיגט…” דערנאך האט ער געזאגט די ברכה פון ברוך דיין האמת, און די פסוקים פון משה אמת ותורתו אמת, און אזוי ווייטער, ביז ווען זיין געהויבענער נשמה איז ארויף אין פלאמען זיך געזעגענענדיג פונעם אויסגעלייטערטן גוף. אין די מינוט וואס ער איז נסתלק געווארן, האט מען געזען ווי פון די רויעך, ווערט אויסגעפארעמט א געשטאלט פון א טויב, וואס פליעהט ארויף העכער און העכער!
השם ינקום דמו השפוך, יצאה נשמתו בטהרה, ווען דער קידוש השם האט איבערגעלאזט אן אומגעהויערן רושם.
אזוי ווי דער פייער איז פארלאשן געווארן איז ערשינען א ספעציעלן שליח מיט א באפולמעכטיגונג פונעם קייסער צו באפרייען דעם פאטאצקי. ליידער איז שוין מער נישט געווען וועמען צו ראטעווען!
א בוים אויפ’ן פרישן קבר
די אויפגעברויזטע גלחים האבן געוואלט פארזעצן דעם נקמה ביזן סוף, איז ארויס געגעבן געווארן א באפעל, מ’זאל נישט צולאזן די אידן זיי זאלן לקח’נען די אש פונעם גר צדק, אזוי ס’זאל פון אים נישט בלייבן קיין אנדענק. דער ווילנער גאון האט דאן אריבערגערופן א איד, וואס האט נישט געהאט קיין בארד, מיטן נאמען אליעזר שישקעס, און אים צוגעזאגט אריכות ימים, פאר’ן פרייז פון ברענגען עפעס איבערבלייבענישן אדער ברוכווארג פונעם גר צדק. דער אליעזר איז ארויס צום צענטער פון שטאט, און זיך אנגעטראפן מיט באוואפנטע וועכטער, וועלכע שטייען און גיבן אבאכט אויפ’ן בערגל אש. אפשר א צווייטער אבער נישט שישקעס וועט הייבן הענט און אויפגעבן אזוי איינס-צוויי.
פאר א פאר פעטע מטבעות איז געלונגען צו אונטערשמירן איינע פון די ארימע וועכטער’ס, יענער האט באהאלטענערהייט דערלאנגט צו אליעזר’ן א הויפן אש, דערין איז געווען בייגעלייגט א האלב-פארברענטע פינגער. מיט גרויס כבוד איז עס נטמן געווארן, א חלק פונעם קדוש איז בסייעתא דשמיא געקומען לקבר ישראל.
וואונדער איבער וואונדער, עטליכע טעג דערויף איז ארויסגעוואקסן א גאר גיגאנטישער מעכטיגער בוים העכערן קבר, די צווייגן האבן זיך צושפרייט און די די בלעטער געבליהט, ביז ווען ס’גאנצער בוים האט באקומען א צורה פון א פארטיגער מענטש, מיט א קאפ הענט און פיס.
דער ווילנער גאון האט געלאזט צוואה מ’זאל אים לייגן לאחר פטירתו, סמוך ונראה צום גר צדק. דער גאון ליגט טאקע הארט נעבן דעם גר’ס קבר. (אליעזר שישקעס האט טאקע מאריך ימים ושנים געווען, ווי ער האט באקומען א הבטחה, און אויף זיין מצבה אין ווילנא קען מען נאך ליינען “בברכת הגאון הי’ מספר שני חייו מאה ושני שנים”.)
דער רב פון וויזען אויף קידוש השם
ס’איז געלונגען פאר’ן נאכנישט גענוג בלוט-זאטן קירכע, צו דערגיין אז דער רב פון וויזען, ר’ מנחם, איז ‘שולדיג’ אינעם גיור, ווארום ער האט דאך אויסגעלערנט פאר’ן קינד חומש ויקרא, על אפם ועל חמתם. זיי האבן געלייגט א האנט אויף אים, מ’האט ארעסטירט דעם רב, און געפייניגט מיט שרעקליכע אומשולדערבארע יסורים, ער זאל זיך שמד’ן, אבער א איד בלייבט איד, נאכ’ן זען אז די קאמף איז א פארפאלענער, האט די פארשאלטענער קירכע אים ליידער פארברענט אויף קידוש השם, ארום פערציג טעג נאך פאטאצקי‘ס אומקום, אויפ’ן זעלבן ארט ווי ס’איז נאך געווען איינגעזאפט פאטאצקי‘ס אומשולדיג בלוט. ביום המר והנמהר שבעה עשר בתמוז. ארץ ארץ אל תכסי דמם.
מסור שניידט ביטער אפ
דער שניידער פון אילייע האט נעבעך ביטער חרטה געהאט פאר זיין לייכטזיניגע שריט און שעדליכן מסירה, אבער ס’איז שוין געווען צו שפעט. ער איז געווארן מנודה און אויסגעשפיגן. קיינער האט נישט געוואלט שטיין אין זיינע ד’ אמות. דער גר צדק האט טאקע קלארגעשטעלט און פארזיכערט אין זיינע לעצטע מינוטן אז ער וועט נישט זוכן קיינע נקמה, אבער מן השמים האט אים שוין איינמאל באצאלט.
ער זעלבסט האט אפגעלעבט ווי א פארמיאוסט’ן אראפגעקוקטער מאן. זיין שניידעריי האט באנקראטירט, אזש פון צרות איז ער אראפ פון זינען, און געווארן א טאטאלער חסר דעה. נאכ’ן טויט איז ער באערדיגט געווארן אינדרויסן פונעם גדר הבית החיים. (יארן שפעטער האבן עטליכע חברה קדישא לייט – זיינע קרובים – אים אריינגעברענגט אינעם צוים, און קיינער פון זיי האט נישט מוציא שנתו געווען.) זיינע קינדער און אייניקלעך זענען געווען איינס ביי איינס, אומנארמאלע קריפל’ס און בעלי מומים, איינס גרעסער פונעם צווייטן, און די געציילטע וואס האבן זיך שוין יא אויסגעמענטשלט, און געזעצט לערנען בהתמדה, זענען פארשניטן געווארן יונגערהייט. מ’האט קלאר געזען אז אית דין ואית דיין, פונעם באשעפער’ס ווייטער פסק דין איז אוממעגליך זיך ארויסצודרייען.
פאטאצקי‘ס גלגול
מ’פארציילט אויף א איד, גאר א דערהויבענער און חשוב’ער, וואס האט למזל טוב געבוירן א קינד, אבער דער קינד איז ליידער געווען אומגעזונט און געלעמט, אויב ס’איז נישט גענוג, איז דער קינד נאכדעם נסתלק געווארן א מזוכך ביסורים, איז דער הייליגער בעל שם טוב (יארצייט די זעלבע טאג ווי פאטאצקי‘ס), צו לויט א צווייטע ווערסיע דער גר”א פון ווילנא, געקומען צו גיין מנחם אבל זיין די צושאסענע און צוקלאפטע עלטערן, זיי געטרייסט און געזאגט:
“אשריכם, אז איר האט זוכה געווען צו אזא גרויסער נשמה. להוי ידוע, וויסן זאלט איר, אז דער קינד איז געווען א גלגול פונעם קדוש פון ווילנא, דער גר צדק פאטאצקי! ס’האט אים אויבן אין הימל אפגעווארט אן אומבאשרייבליכן גן עדן, נאכ’ן זיך לאזן הרג’ענען אויף קידוש השם מיט אזא פרייד. אבער אזוי ווי אין זיינע יוגענט-יארן האט ער געגעסן נבילות וטריפות, איז ער ווידעראמאל אראפגעקומען אויף דעם שמוציגן וועלט, צו מתקן זיין די יונגע יארן. אזויפיל האט מען אים נאכגעגעבן, אז ער האט זיך נישט געקענט רירן און פוגם זיין חלילה דעם אויסגעלייטערטן נשמה. פריידט אייך אז מ’האט ענק געטרויעט מיט די נשמה, און איצט נאכ’ן ענדיגן זיין תפקיד בשלימות, זיצט ער בישיבה של מעלה מיט די גרעסטע צדיקים”.
צום שלוס
צום שלוס וועלן מיר ברענגען א ווארט פונעם גר צדק. ער ערקלערט די פשט דאס וואס עס פאסירט, אז צומאל זעט מען אויף א אידיש קינד אז ער שמד’ט זיך ל”ע, צו א גוי וואס איז זיך מגייר. וואס איז פשט דערפון? נאר ווען השי”ת האט געפרעגט די גוים אויב זיי דארפן די תורה, איז געקומען א ניין. אבער עפעס גוים האבן דאך בעצם יא געוואלט מקבל זיין תורה מסיני. ווייטער ווען די אידן האבן אויסגעשריגן “נעשה ונשמע”, איז ליידער צווישן זיי געווען אזעלכע קאלטע יונגען, וועלכע זענען נישט געווען פאראינטערסירט אין די דברי אלקים חיים.
ביי די שפעטערדיגע דורות, האבן די אלע גוים וואס האבן געגליסט צו זיין פונעם עם הנבחר, זיך מגייר געווען כדת משה וישראל און געלערנט די תורה. ווייטער אט די אידן וועלכע זענען ווייניג וואס געווען נייגעריג דערצו, טאקע די יעניגע חברה האבן זיך גע’שמד’ט. ודפח”ח.
אט דאס איז דער דראמאטישער און העלדישער געשיכטע, פונעם קדוש וטהור, דער גר צדק רבי אברהם בן אברהם, א געוועזענער גראף פאטאצקי, וואס האט אוועק געשליידערט אלע תענוגי עולם הזה, מיט אירע פאלשע פארבלענדעטע קאלירן, און זיך מדבק געווען צום חיי עולם, צום תורת אמת, טראץ וואס ס’האט אים געקאסט אומצוקומען אויף קידוש השם.
זיין נאמען איז פארבליבן אין כלל ישראל’ס היסטאריע ביכער, איינגעקריצט מיט גאלד – געמישט אין בלוטיגע – בוכשטאבן, מיט כבוד און שעצונג, וואס ווערט נאך דערמאנט ביזן היינטיגן טאג.
השי”ת זאל ווי פריער מקיים זיין דעם ‘יודע בגוים לעינינו נקמת דם עבדיך השפוך’, דער מלכות אדום הרשעה זאל ענדליך כאפן זיין ערליך פארדינטן הארבן שטראף, ועלו מושיעים בהר ציון לשפוט את הר עשו, ביים ביאת הגואל, ווען דער באשעפער וועט קעניגן איבער’ן גאנצן וועלט, על הצדיקים ועל החסידים ועל זקני שארית עמך בית ישראל ועל פליטת סופריהם, ועל גרי הצדק ועלינו, במהרה בימינו אמן.


text:
24סטן דעצעמבער
דער 24סטן דעצעמבער איז דער 358סטער טאג (359סטער אין אן עיבור-יאר), אין דער 52סטער וואך אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 7 טעג.
היסטארישע געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- 1165 – וויליאם דער ערשטער באקרוינט אלס מלך פון שאטלאנד
- 1500 – די פארטוגעזער קומען אן אין קאטשין, וואס זיי האלטן ביז 1663.
- 1696 – די אינקוויזיציע פארברענט אנוסים אין עווארע, פארטוגאל.
- 1715 - שוועדן נעמט איין נארוועגיע.
- 1726 - געגרינדעט די שטאט מאנטעווידעא.
- 1951 - ליביע ווערט זעלבשטענדיג פון איטאליע.
- 1969 - די שערבורג שיפן פארן ארויס פון פראנקרייך קיין ישראל.
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- 1818 - זשיימס פרעסקאט זשול, ענגלישער פיזיקער, פארמולירער פונעם געזעץ פון קאנסערווירן ענערגיע
- 1957 - חאמיד קארזיי, פרעזידענט פון אפגאניסטאן
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
פאסירונגען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- ניטל נאכט אין קאטוילישע לענדער (למשל פוילן)


text:
2 וואָכן צוריק הטק באפרייט די באָלט אין די פאַרייניקטע שטאַטן עקסקלוסיוולי פֿאַר ספּרינט. ווי נייַגעריק איז אַז נעכטן מיר זענען געווען מענשאַנינג צו די טאַיוואַנעסע פאַבריקאַנט ווי איינער וואָס קען זיין קונה פּלוצלינג דורך אן אנדער פירמע ווען איר טראַכטן וועגן פאַרקויף און אַזוי באַקומען באַפרייַען פון די רירעוודיק אָפּטייל.
הייַנט מיר האָבן אן אנדער מעלדן פֿאַר אַ נייַ מיטל, די HTC 10 evo. דעם נייַ טעלעפאָנירן איז יידעניקאַל צו די HTC Boltכאָטש, אַחוץ פון דעם וואָס וועט זיין פארקויפט גלאָובאַלי, עס ברענגט עטלעכע פּרעמיע פרטים אין קאַמפּערד מיט די לאָנטשט אין די פאַרייניקטע שטאַטן. די HTC זאַך איז מאל שווער צו פֿאַרשטיין.
ווו זענען די גרעסטע סימאַלעראַטיז איז אין פּלאַןזינט זיי זענען כּמעט יידעניקאַל. און בשעת די הטק 10 האלט דעם טיטל פון פלאַגשיפּ, די גרעסערע הטק 10 עוואָ איז דיינדזשעראַסלי נאָענט. די ספּעסאַפאַקיישאַנז זענען פראַנגקלי סטרייקינג, ווייַל מיר רעדן וועגן אַ טעלעפאָן וואָס האט אַ 5,5-אינטש פאַרשטעלן, די זעלבע QHD האַכלאָטע פון די HTC 10 און Gorilla Glass 5 שוץ.
אין דער טייל פון די אַפּאַראַט עס גייט צו 16 מעגאַפּיקסעל עפענונג עף / 2.0 בסי מיט OIS און PDAF. די פראָנט אַפּאַראַט סטייז ביי 8 MP. ווי די HTC Bolt, וואָס סאַפּרייזד דורך וואָס סנאַפּדראַגאָן 810 שפּאָן, וואָס איז געווען די ערגסט נייטמער פֿאַר די טייוואַן פאַבריקאַנט, איז נאָך פאָרשטעלן אין די עוואָ, צו זיין באגלייט דורך 3 גיגאבייט באַראַן און 32 גיגאבייט ינערלעך זכּרון.
די גרעסטע מידות פון די HTC 10 evo גיין דורך די אַודיאָ און די קעגנשטעל קאַפּאַציטעט. הטק באָוס פון זייַן טעכנאָלאָגיע באָאָמסאָונד אַדאַפּטיווע אַודיאָ, וואָס מאכט די אַודיאָ סיסטעם אויטאָמאַטיש סטרויערן דיפּענדינג אויף די אַמביאַנט געזונט / ראַש. די טייוואַן פאַבריקאַנט כולל אַדאַפּטיוו וסב- C כעדפאָונז. שוין רימוווז אונדז פון צווייפל וועגן די פעלן פון אַודיאָ דזשאַק פון דעם טעלעפאָן.
די HTC 10 evo ריטשאַז די IP57 סערטאַפאַקיישאַן, פיל בעסער ווי די IP53 אַז די HTC 10. די ווייכווארג ווערסיע אַז עס וועט זיין אַנדרויד קסנומקס נאָוגאַט, כולל אַ פינגערפּרינט סענסער און אַ 3.200 מאַה באַטאַרייע. איצט מיר נאָר דאַרפֿן צו וויסן די פּרייַז און גלאבאלע אַוויילאַביליטי פון די טעלעפאָן. דאָך, עס קען נאָר זיין פּערטשאַסט אָנליין.


text:
הושענא גיד ועצם וקרמה.
מזל טוב א נשמה'לע איז געקומען אויף די וועלט!
א היימיש פארפאלק לעכצט צו האלזן אן אייגן קינד, זיי בעטן און ווארטן און האפן אויף די ישועה, והנה באת, ברוך השם עס איז זיי געבוירן געווארן א לעכטיגע נשמה'לע.
די שמחה ביי די גאנצע משפחה קרובים און ידידים איז למעלה מן המשוער, עס האט ברוך השם אריינגעשיינט אן אור אין זייער שטוב.
די שמחה האט אבער נישט אנגעהאלטן לאנג בשלימות, עס איז געקומען פונעם דאקטאר'ס אפיס גאר שאקירענדע נייעס.
ליידער איז דאס קינד געבוירן געווארן מיט א זעלטענעם סינדראם וועלכע האלט אפ די ביין וואוקס!
דאס קען ל"ע אפהאלטן די אטעם און קען אנטוויקלען פארשידענע פראבלעמן ה"י וועכע די נאכפאלגן קענען זיין זייער ביטער, עס מוז דריגענד באהאנדלט ווערן, כדאי להציל נפש מישראל
אבער מיט דעם איז מיטגעקומן א נאטיץ פון דאקטאר אז אזוי ווייט קוקט אויס ווי דאס קינד'ס מח אנטוויקלט זיך אינגאנצן נארמאל, די דאקטוירים זאגן אז ב"ה ס'איז דא א מהלך צו היילן דעם קינד, און אז ס'איז קריטיש פאר די קינד צו זיין אין א נארמאלע משפחה סביבה.
עס זענען דא אסאך הוצאות וואס מוזן ווערן געדעקט, זיי דארפן האבן פארן קינד נורסעס 24 שעה אין טאג, דאס קינד ברויך דורכגיין אפאראציעס און טעראפי, וואס מערסטנס פון זיי ווערט נישט געדעקט פון די אינשורענס.
אשר על כן זענען מיר זענען געצווינגען צו בעטן הילף און ארויסרופן צו יעדער וועם מיר קענען נאר צו האבן א זכות צו העלפן דעם לעכטיגן נשמה'לע.
רבותי! מיר דארפן ראטעווען דעם נשמה'לע פאר ס'איז צו שפעט
דעם מאנטאג און דינסטאג חקת וועלן מיר זיך פאראייניגן און זארגן פאר "די נשמה'לע"
ע"פ קריאת הרבנים הגאונים שליט"א
ווי אידישע קינדער וועלן זיך אנרופן מיט סכומים הגונים למען הצלת נפש מישראל
טייערע אידן רחמנים בני רחמנים
מיר מוזן טון כל מה שביכלתינו צו ראטעווען דאס קינד!
אין דעם זכות וועט איר זיכער זוכה זיין צו שפע ברכה והצלחה אין אלע עניינים, מיט פיל אידיש נחת פון אייערע קינדער, אורך ימים בימינה ובשמאלה עושר וכבוד, ביז מיר וועלן זוכה זיין צו ביאת גואל צדק בב"א.


text:
ניו יארק
- דער ארטיקל דיסקוטירט דעם שטאַט ניו יאָרק פון די פאַראייניקטע שטאַטן. טאמער זוכט איר די שטאָט ניו יאָרק, זעט ניו יארק סיטי.
דער ניו-יאָרק שטאַט (ענגליש: New York) איז איינער פון די פופציק שטאטן אין די פֿאַראײניקטע שטאַטן פֿון אַמעריקע. ער איז א חלק פון דעם מיטל-אַטלאַנטישן אָפּטייל. זיין הויפטשטאט איז אלבאני. ניו יארק איז דער דריטער מערסט באפעלקערטער שטאַט אין די פאראייניקטע שטאטן. ניו יארק גרענעצט ניו דזשערסי און פענסילוועניע צו דרום, און קאנעטיקעט, מאסאטשוסעטס און ווערמאנט צו מזרח. ניו יארק האט אויך אן אינטערנאציאלן גרענעץ מיט די קאנאדישע פראווינצן אנטעריא צו מערב און קוויבעק צו צפון.
די הויפטשטאט פונעם שטאַט איז אלבאני. אנדערע וויכטיגע שטעט זענען ניו יארק סיטי, באפאלא, ראטשעסטער, יאנקערס אין סיראקוז.
דער היינטיגער גובערנאטאר פון ניו יארק איז ענדרו קוואמא.
היסטאריערעדאַקטירן
ניו יארק איז געגרינדעט געווארן אין יאר ה'שפ"ה, געווען איז דאס ווען א גרופע פון האלאנד האבן זיך ארויסגעלאזט צום לענג פונעם אטלאנטישן ברעג, זיי זענען געקומען צו א קליין אפגעזודנדערטן אינזל, וואס האט זיך צושפרייט צווישן א טייך, די האלענדער זענען געקומען צום באשלוס אז דאס איז א פאסיג ארט זיי זאלן זיך דארט באזעצן, זיי האבן דאס אפגעקויפט פון די דארטיגע אינדיאנער פאר פיר און צוואנציג דאלער, די אינדיאנער האבן פארלאזט דאס ארט און די האלענדער האבן דארט געבויעט א קליין דערפל מיטן נאמען ניו אמסטרדאם, דאס ארט הייסט היינט מאנהעטן.
פערציג יאר נאכדעם וואס די האלענדער האבן זיך דארט באזעצט זענען געקומען די ענגלענדער און האבן זי איינגענומען און האבן איר א נאמען געגעבן ניו יארק.
באפעלקערונגרעדאַקטירן
ניו יארק וועלכער ווערט אויך אנגערופן ניו יארק שטאַט - כדי צו מאכן אן אונטערשיט פון איינס פון ניו יארק סיטי מיט א ענדליך נאמען - איז דער פערט-גרעסטער שטאַט אין באפעלקערונג און דער 27סטער אין שטח אין די פֿאַראײניקטע שטאַטן פֿון אַמעריקע.
ניו יארק איז פון די גרעסטע שטאַטן אין לאַנד, עס קומט אין דער רייע נאך קאליפארניע טעקסעס און פלארידע.
די באפעלקערונג פונעם שטאַט לויטן 2020 צענזוס איז 20,201,249
אין ניו יארק וואוינען 428.7 מענטשן פער סקווער מייל, דאס איז די ניינטע מערסט צושטופטע אין די פאראייניגטע שטאטן
ניו יארק סיטירעדאַקטירן
ניו יארק סיטי איז צוזאמגעשטעלט פון 5 באראס, מאנהעטן, בראנקס, קווינס, סטעטן איילענד, און ברוקלין.
קאונטיסרעדאַקטירן
ניו יארק שטאַט האט 62 קאונטיס.די קאונטיס זענען איינגעטיילט אין 932 שטעטלעך, 62 שטעט, און 14 "אינדיאנער רעזערוואציעס".
צווישן זיי זענען: