text:
2005
2005 איז דאס פֿינפֿטע יאר אינעם 21סטן יארהונדערט. א געוויינטלעך יאר, וואס איז לאנג 365 טעג. דעם 1טן יאנואר 2005 לויטן גרעגאריאנישן קאלענדאר פֿעדערט דעם 1טן יאנואר לויטן יוליאנישן קאלענדאר מיט 13 טעג.
אלע דאטעס דא זענען לויטן גרעגאריאנישן קאַלענדאַר.
אינהאַלט
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 31סטן מערץ - אנטפלעקט דער קארליק פלאנעט מאקעמאקע
- 27סטן אפריל - דער ערבוס A380 עראפלאן פליט צום ערשטן מאל אויף פראבע
- 5טן מיי - טאני בלער געוויילט א דריט מאל פרעמיער מיניסטער פון בריטאניע
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 6טן אפריל - רעניע דער דריטער, פירשט פון מאנאקא (געב' 1923)
- 17טן יולי - עדווארד היט, פרעמיער מיניסטער פונעם פאראייניגטן קעניגרייך (געב' 1916)
- 1טן אויגוסט - פאהאד, מלך פון סאודי אראביע (געב' 1923)
- 6טן סעפטעמבער - יודזשיניא טשארלס, פרעמיער מיניסטער פון דאמיניקע (געב' 1919)


c: text/html

text:
אנדארע
אַנדאָרע, אפיציעל די פרינציפאַליטעט פון אַנדארע, איז אַ לאַנד אין די פירענעען בערג אין אײראָפּע, צווישן פראנקרייך און שפאניע. איר הױפּטשטאָט איז אַנדאָראַ לאַ װײאַ. די אפיציעלע שפראך איז קאטאלאניש. אנדארע האט דער צווייטער גרעסטער דערווארטעטער לעבנס-געדויר אין דער וועלט, 82.1 אין 2009. די צוויי פרינצן פון אנדארע זענען דער פרעזידענט פון פראנקרייך און א שפאנישער בישאף, אבער, זייט 1993, ווערט דאס לאנד געפירט דורך א פרעמיער מיניסטער און א פארלאמענט.
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
זייט 788, אין די יארן פון קארל דער גרויסער, וואס האט געשיקט זיין זון צו ראטעווען אנדארע פון אן איסלאמישער אינוואזיע, זענען נישט געווען קיין מלחמות אין לאנד. אנדארע איז א פריניציפאליטעט זייט 988. אין יאר 1278 איז זי געווארן א דיארכיע אומאפהענגיק פונעם קעניגרייך פון אראגאן.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
הלל (קעמפוס קירוב)
הלל איז א אידישע סטודענטן פארבאנד, מיט צענטערן אין אלע קאלג' און אוניווערסיטטן איבער די וועלט, זיי שטעלן צו מננים צו דאווענען און כשר'ס צו עסן. און סתם א ווארעם שטיבעלע אדער דירה צו פארברענגן צוזאמן אין א אידישע סביבה. כדי די אידן זאלן זיך ווי ווייניגער אסימילירן מיט די גוים מיט וועמען זיי לערנען און זיך נאר פארברענגן צווישן זיך אזוי ארום חתונה האבן מיט אנדערע אידן.
א גרויס חלק פון בעלי תשובה זענען פון אט די הלל צענטערן, ווייל אסאך שטעלן צו גוטע ראביי מיט פראגראמען וואס מאכן זיי באליבט אין אידישקייט.
זייער וועב סייט. [1]


text:
כינעזיש
כינעזיש אדער די כינעזישע שפראך איז א שפראך וואס געפינט זיך אין פארשיידענע גאטונקעס און ווערט גערעדט דורך הונדערטער מיליאנען כינעזער. סטאנדארטע כינעזיש איז די אפיציעלע שפראך פון דער מענטשנ'ס רעפובליק פון כינע און אויך טייוואן, און איז איינע פון די פיר אפיציעלע שפראכן פון סינגאפור. זי איז אויך איינע פון די זעקס אפיציעלע שפראכן פון די פאראייניגטע פעלקער.
פון כינע'ס איבער א ביליאן איינוואוינער, רעדן ארום 95 פראצענט כינעזיש. די מינאריטעט גרופעס האבן זיך עטליכע שפראכן אבער שרייבן דעם זעלבן וועג ווי די כינעזער און אזוי ארום פארשטייען זיי זיך זייער גוט איינע די אנדערע.
זייענדיג די דאמינירנדיגע שפראך פון מזרח אזיע, האט די שפראך געהאט אן השפעה אויך אויף אנדערע לענדער ארום כינע וועלכע האבן אינגאנצן אן אנדערע אפשטאם ווי כינע. צווישן זיי זענען יאפאן, קארעא, און וויעטנאם. די לענדער רעדן אינגאנצן אנדערש ווי די כינעזער אבער ווען צוויי מענטשן פון די לענדער וועלן זיך טרעפן וועלן זיי זיך שנעל אויסקומען דורך די שרייבן סיסטעם וועלכע זענען זייער ענליך.
מער מענטשן רעדן כינעזיש וויי סיי וועלכע אנדערע שפראך אין דער וועלט. אין די יארן פונעם 18טן יארהונדערט זענען מער ווי האלב פון די וועלט'ס געדרוקטע ביכער געווען געשריבן אין כינעזיש.
גענעראלע כאראקטעריסטיק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
כינעזיש גייט מיט א ניגון און איז פיל מיט גאר מאדנע גאזאנגן וואס קלינגט זייער מאדנע פאר די וואס שטייען ארום. די ווערטער ווערן פארשטאנען דורך דריי יסודות ווי פאלגענד: די ווארט, געזאנג, און הויכקייט. די זעלבע ווארט קען גענוצט ווערן אויף פארשידענע וועגן, געוואנדן לויט ווי הויך מען זאגט עס ארויס און וויאזוי דער געזאנג דערפון גייט. א.א.וו. די כינעזער שפראך פארמאגט זייער א קליינע וואקאבולארי ווייל פאר יעדע גרופע ווערטער איז נאר פאראן איין ווארט וועלכע קען אויסגעטיישט ווערן אויף פארשידענע וועגן (צום ביישפיל: אין די גרופע פון "גיין" איז פאראן אין אלע שפראכן א באזונדערע ווארט פאר גיין, געגאנגען, און גייט [לשון עבר, הווה,עתיד]. אין כינעזיש איז נאר פאראן איין ווארט וועלכע קען אויסגעטייטשט ווערן אלע וועגן דורך זאגן די ווארט שטילער אדער העכער אדער דורך דרייען די געזאנג מיט אן אנדערן קוועטש און אמאל ביידע צוזאמען). נאך אן אינטערעסאנטע זאך אין די כינעזישע שפראך איז, אז עס עקסזעסטירט נישט דארט קיין "סובדזשעקטס". צום ביישפיל: "עס רעגנט" וועט אזוי פראנאנסירט ווערן אין אלע שפראכן. אבער אין כינעזיש איז נישט דא אזא באגריף נאר וועט פראנאנסירט ווערן: "פאלט רעגן".
דאס שרייבן סיסטעם[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די שרייבן סיסטעם איז נאך אינטערעסאנטער פון אלעם. זייערע בוכשטאבן זענען א געמיש פון אן אויסצייכענונג פון א ווארט און א מוזיק נאטע ווייל לויט די געזאנג אזוי איז דאס ווארט. יעדע הויפט ווארט קען צובאקומען צענדליגער מינים שטריכן גלייכע און קרומע וועלכע קענען טוישן איר באדייטונג.
אמאל איז די שרייבן שפראך געווען זייער קאמפליצירט און נאר די גאר געלערנטע מענטשן האבן גוט געקענט שרייבן און פארשטיין. די קאמוניסטישע רעגירונג האט אבער מיט דער צייט ארומגעטוישט אסאך זאכן, לאזנדיג געבויט אויף די זעלבע יסודות כדי אלע כינעזער זאלן עס גוט קענען. צו קענען ליינען צייטונגן און שרייבן ארטיקלן דארף מען נישט קענען מער ווי 4,000 הויפט בוכשטאבן פון וועלכע עס קומען ארויס נאך טויזענטער ווערטער, געוואנדן לויט אירע אויסצייכענונגן און געזאנג. נאך אלץ איז פאראן ארום 30,000 הויפט בוכשטאבן וועלכע נאר גוט געלרנטע מענטשן קענען אבער עס איז נישט וויכטיג צו קענען ליינען אדער שרייבן אויף א מיטלגאטיגן שטאפל. כדי די דרויסנדיגע וועלט זאל קענען ליינען און פארשטיין כינעזע דאקומענטן האבן עטליכע בריטישע סייענטיסטן אויסגעארבעט אן איבערטייטש סיסטעם וועלכע האט געברענגט יעדע כינעזע אות צו א ראמענישע ווארט. יענער סיסטעם האט אזוי אנגעהאלטן אסאך יארן און די וואס האבן געוואלט פארשטיין כינעזע שריפטן האבן גענוצט א ספעציעלע פאפיר פארעם וועלכע האט געפירט יעדע הויפט כינעזע אות צו א ראמענישע שורש און אזוי ארום האט מען געקענט ארויסהאבן א בערך'דיגע איבערטייטש. פארשטייט זיך אז דאס איז נישט געווען קיין גרינגער ארבעט און ווייניג מענטשן האבן זיך געקענט אן עצה געבן מיט די פארעמעס.
אין 1958 האבן כינעזער סייענטיסטן און שפראך ספעציאליסטן אויפגעשטעלט א וואונדערבארן איבערטיישט סיטעם וועלכע איז באקאנט געווארן אלס די "פינווין" סיסטעם. מיט די פינווין סיסטעם איז שוין פיל גררינגער איבערצוטייטשן כינעזיש אויף סיי וועלכע שפראך אחוץ נעמען וועלכע האט נישט קיין באדייט. שפעטער איז די פינווין סיסטעם געווארן א קאמפיוטערייזט פראגראם וועלכע געפינט זיך ביי אלע רעגירונגן און נייעס אגענטורן. מיט דעם סיסטעם איז בכלל נישט קיין פראבלעם איבערצוטייטשן כינעזע ארטיקלן אבער עס פאדערט זיך נאך אלץ אביסל ארבעט ווייל די פינווין סיסטעם קען נישט שטענדיג פארשטיין די מאס הויכקייט פון די געזאנג וואס קען אמאל טוישן דער גאנצער מיינונג פונעם ווארט.


text:
װיקיפּעדיע:דן זיין לכף זכות
דן זיין אן אנדערן לכף זכות איז א פֿונדאמענטאלער פרינציפ אין דעם וויקיפעדיע מאדעל און אידיאל. מיטן ערלויבן פרייעהערהייט און אפנערהייט פאר יעדן אייניג צו רעדאקטירן שרייבן און פאררעכטן איינער דעם אנדערן, ארבעטן מיר דא פון א השערה אז רוב מענטשן ווילן טאן גוטס און העלפן דעם פראיעקט, און נישט איר חלילה שטערן און איר שלעכט טאן. אויב דאס וואלט נישט געווען אמת דער השערה, וואלט אזא פראיעקט ווי א וויקי אונטערגעגאנגען פארן זיך אנהייבן.
מענטשן ווי קליג און יושר'דיג זיי זענען מאכן זיי טעותים, און מיר קוקן אן די טעותים נישט חלילה מיט א קרום אויג נאר מיטן גוטן ווילן און מיר אנערקענען דעם טעות לטובה דאס צו פארעכטן און פארבעסערן אן קיין קריטיק.
ווען אימער איר האט א מיינונגס דיפערענץ מיט אן אנדערן געדענקט אייביג אז זיי ווילן אויך די גוטס פון פראיעקט דא. און שטרעבט צו טרעפן די מיטל וועג פאר א קאנסענסוס אויף ווי ווייט מעגליך.
אחוץ אז איר באמערקט איינע פון די 12 סעיפים פון וואנדאליזם דאס הייסט אפענע שלעכטע כוונה וואס דאן קענט איר שוין נישט דן זיין לכף זכות אפילו איר ווילט זאלט איר דאס איבערלאזן פארן סיסאפ צו קער נעמען און האלט אייך ציוויל און נוצט נישט קיין פערזענליכע אטאקעס ווייל דאס ברענגט נאך מער ארויס די וואנדאליזם פונעם וואנדאל.


text:
אזטעק
די אַזטעקן זענען געווען אמעריקאנער מענטשן וואס האבן געוואוינט אין מעקסיקא. די אזטעק אימפעריע האט געדויערט פונעם 14טן ביזן 16טן י"ה. זיי האבן גערופן זיך מעקסיקאנער אדער נאַהואַ. די שפראך פון די אזטעקן איז נאהואטל.
די אזטעקן האבן געהאט א קאלענדאר מיט א יאר פון 365 טעג. זיי האבן אויך געהאט א רעליגיעזן קאלענדאר מיט א יאר פון 260 טעג.
די הויפטשטאט פון די אזטעקן איז געווען טענאכטיטלאן, אויף אן אינזל אין טעקסאקא אזערע.
עסן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די אזטעקן האבן געגעסן די פלאנצן און גרינסן וואס וואקסן גוט אין מעקסיקא. זייער הויפט מאכל איז געווען קוקורוזע. זיי האבן אויך געגעסן קאבאק און אוואקאדא.


text:
ליכט
צו מיינט איר א ליכטל?
ליכטיקײַט מאכט דעם מענטש קענען זען. ליכט איז אן עלעקטראמאגנעטישע שטראלונג וואס די כוואליעס האבן א לענג פאסיג פאר אויגן (פון 400 ביז 700 נאנאמעטער), ד.ה. צווישן אינפרארויט ביז אולטראוויאלעט.
ברעכונג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- זעט דעם הויפּט אַרטיקל – ברעכונג
ברעכונג פון ליכט איז ווען ליכטשטראלן בייגן זיך ביים אייבערפלאך צווישן צווי מאטריאלן, וו למשל לופט און גלאז. א לינז ניצט אויס ברעכונג צו פארקלענערען אדער פארגרעסערען א בילד. מען ניצט לינזן אין ברילן, לופעס, שפאקטיוון, טעלעסקאפן און מיקראסקאפן.
גיך פון ליכט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- זעט דעם הויפּט אַרטיקל – גיך פון ליכט
די גיך פון ליכט איז דריי הונדערט טויזנט קילאמעטער א סעקונדע.
אין דער תורה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די ערשטע זאך וואס דער אייבערשטער האט באשאפן איז געווען ליכט, אזוי ווי עס שטייט אין פסוק:
וַיֹאמֶר אֱלֹדִים יְהי אוֹר וַיְהי אוֹר בראשית א ג


text:
יוגנטרוף
יוגנטרוף איז אן אלוועלטלעכע אידישער ארגאניזאציע פון יונגע לייט וואס באשעפטיקן זיך מיט פארשפרייטן די שפראך יידיש פאר דער וועלט. עס איז געגרינדעט געווארן אין 1965.
זייער מאטא: אז יידיש איז נישט בלויז א פארבינדונג מיטל צווישן געוויסע מענטשן, נאר בעיקר א קולטור און ליטעראטור וואס פארבינדט די אפשטאמיקע פון איין פאלק צו א טראדיציע און היסטאריע אויסגעפארעמט משך פון טויזנטער יארן. און דאס איז דער פשט פון זייער נאמען פון זייער אלוועלטליכע ארגאנעזאציע: א רוף פון און צום נייעם דור וואס קען נישט קיין יידיש זיי זאלן זיך אויך אנשליסן צו לערנען אביסל יידיש, אויפצווועקן דעם יידישן ירושה פון אמאל.
זיי שרייבן דאס לויט די ייוו"א כללים.
זייער אקטיוויטעטן איז צאמשטעלן איינמאל א יאר זומער א וואקאציע, אין די קעטסקיל בערג, וואס מ'רעדט און מ'לערענט בעיקר יידיש.
זיי האבן אויך א בליצפאסט ליסטע פון טויזנטער יידיש ליבהאבער און שעצער פון איבער דער גארער וועלט זענען דערהין אנגעשלאן און באקומען יעדן טאג און שיקן זיך מעלדונגען פאר דער גרופע איבער די לעצטע נייעס און אקטיוויטעטן פארלאנגען און מודעות וועגן יידיש.
אויך מאכן זיי יעדע פאר וואכן א צוזאם קום פון יידיש ליבער אין די פריוואטע הייזער אדער שולן פון חברים.
דאס איז אויך הויפט קווארטירט אין דעם געביידע פון ארבעטער רונג אין מאנהעטן וואס דארטן געפינט זיך אויך די בירא פון פארווערטס רעדאקציע און א יידישער טעאטער און ציווילער צענטער װוּ יידן פארברענגן זייער צייט מיט פארשיידענע אקטיוויטעטען.
דרויסנדע וועב פארבינדונגען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אלע יידיש-שפראך וועבזייטלעך
יידישע וויקיפעדיע • אידישע וועלט • הייד פארק • תפוז יידיש • דער אלגעמיינער זשורנאל • פארווערטס • יוגנטרוף • לעבנס פראגן • יונג יידיש • מלחמה איבערלעבער • קאווע שטיבל


text:
סטאָרנאָווייַ און די Outer Hebrides זענען לינגקט צו די יאַבאָשע דורך Caledonian מאַקברייַנע (קאַלמאַק) Ferry ליניע Ferries סיילינג די רוץ פון וללאַפּאָאָל צו סטאָרנאָווייַ, ויג צו טאַרבערט, ויג צו לאָטשמאַדדי און Oban צו קאַסטלעבייַ און לאָטשבאָיסדאַלע.
עס זענען אויך ינטער-אינזל Ferries סיילינג פון באַראַ צו עריסקייַ און בערנערייַ צו האַרריס.
איבער קסנומקס שיף מווומאַנץ זענען רעקאָרדעד אַניואַלי קאַמפּרייזינג פון געשעפט כלים, טעגלעך מאַשין פּאַסאַזשיר און FREIGHT Ferries, אַרומפאָרן ליינערז און פילע אנדערע שיף טייפּס.
סטאָרנאָווייַ איז איינער פון די ביסל פּאָרץ אויף די מערב ברעג פון סקאָטלאַנד קרבן צוויי ראָ-ראָ לינקספּאַן פאַסיליטיעס און כאַנדאַלז כּמעט קסנומקס פּאַסאַנדזשערז פּער אַנאַם.
ווי טוריזם ינקריסאַז סטאָרנאָווייַ ס מאָדערן פּראָם וואָקזאַל איז וועלקאַמינג טוריס פון אַריבער דער גלאָבוס. די פּאָרט איז שיין אַ פאָלקס האַלטן איבער פֿאַר אַרומפאָרן ליינערז און באזוכן יאַץ. קאַמביינד מיט די פאַסיליטיעס צוגעשטעלט פֿאַר די פישערייַ אינדוסטריע און די ביזנעס אָפּפּאָרטוניטיעס ין די שטאָט, עס איז קלאָר אַז סטאָרנאָווייַ איז געזונט געשטעלט פֿאַר האַנדל און טוריזם אין די קסנומקססט יאָרהונדערט.
די פּאָרט אויטאריטעט האט דערלאנגט אַ אַפּלאַקיישאַן צו Funding ללבער פֿאַר די טנייַ פון מאַרינאַ פאַסיליטיעס בייַ סטאָרנאָווייַ ווי די יגזיסטינג פאַסיליטיעס זענען ינאַדאַקוואַט צו טרעפן די גרונט באַדינונגען געריכט דורך גרעסערע סייזד באזוכן פאַרגעניגן מעלאָכע.
סטאָרנאָווייַ שטאָט האט אַ ברייט קייט פון פאַסיליטיעס ריינדזשינג אַ גרויס צווייטיק שולע, (ניקאַלסאַן אינסטיטוט) און טעכניש קאָלעגע, צו ספּאָרטינג פאַסיליטיעס, וואָס כולל אַ סאָרט נייַ ספּאָרט קאָמפּלעקס. די קאָמפּלעקס וואָלט זייַן די קנאה פון רובֿ יאַבאָשע קליין שטעט מיט זייַן קסנומקס מעטער בעקן, קליימינג ווענט, טויגיקייַט סוויט, ווייך שפּילן אאז"וו
די שטאָט אויך האט אַ גאָלף קורס, אַסטראָ טורף פּעך, גיין-קאַרטינג און אַפֿילו אַ פּיינטבאַל קאַמף געגנט. קרויסעס אַרום דעם שטח דורך שיפל זענען בנימצא בעשאַס די זומער חדשים, עמבאַרקינג פון די פּאַנטונז הינטער די ראַטירשיפל סטאנציע. קולטור פאַסיליטיעס זענען געזונט קייטערד פֿאַר מיט אַ גוט מוזיי, קונסט גאַלעריע און ביבליאָטעק. אַ לאַננטאַיר, אַ סאָרט נייַ קונסט קאָמפּלעקס איז געווען Opened אין זומער קסנומקס.
אין די גראָונדס פון לעווס קאַסטלע, די סטאָרנאָווייַ טראַסט האט דעוועלאָפּעד אַ סעריע פון געזונט מיינטיינד ווודלאַנד גייט פון וועריינג לענגקטס און סיניק פֿעיִקייטן.
די געליש שפּראַך איז נאָך גערעדט וויידלי, אָבער, עס איז נישט אַזוי פּראָסט צו הערן עס אין סטאָרנאָווייַ ווי אין די קאַנטריסייד.


text:
שטאל (מעטאל)
שטאָל איז א געשמעלץ פון אייזן מיט צווישן 0.2% און 2.1% קוילנשטאף, און אפשר אנדערע מעטאלן, למשל, מאנגאן, כראם, וואנאדיום אדער וואלפראם.
היינט איז שטאל פון די מערסט געוויינלעכע מעטאלן אין דער וועלט. מען פאבריצירט מער ווי 1.3 ביליאן טאנען א יאר.
שטאל וואס אנטהאלט מער ווי 10.5% כראם ווערט אנגערופן זשאווערפריי שטאל.
צווישן די פראדוקטן געמאכט פון שטאל זענען אויטאמאבילן, בריקן, שרויפן, טשוועקעס, ספרונזשינעס, שארפן פון מעסערס און נאדלען.
ניצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אייזן און שטאל ווערן ברייט באניצט אין דער קאנסטרוקציע פון שאסייען, באנען, אנדערע אינפראסטרוקטור און געביידעס. מערסטע גרויסע מאדערנע סטרוקטורן, ווי למשל וואלקן קראצערס, בריקן און פליפארטן ווערן געשטיצט פון א שטאלן סקעלעט. אויך די מיט א בעטאנענער סטרוקטור וועקן פארשטארקט מיט שטאל. שטאל ווערט אויך געניצט אין פארשיידענע קאנסטרוקציע מאטריאלן, ווי ריגלען, טשוועקעס און שרויפן.
אנדערע ווענדונגען זענען שיפבויעריי, מינעריי און ווערקצייג.


text:
גוסטאוו מאהלער
גוסטאַוו מאַהלער (דייטשיש: Gustav Mahler [ˈɡʊstaf ˈmaːlɐ]; 7טן יולי 1860 – 18טן מיי 1911) איז געווען אן עסטרייכער קאמפאזיטאר און פון די חשובסטע דיריגענטן פון זיין דור. ער איז געבוירן געווארן אין דארף קאלישט, בעהמען, דעמאלסט אין דער עסטרייכער אימפעריע, היינט קאלישטע אין טשעכיי. שפעטער האט זיך זיין פאמיליע געצויגן קיין איגלוי (היינט דזשילהאווע) וואו מאהלער איז אויפגעוואקסן.
יונגע יארן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
מאהלער איז געבוירן דעם 7טן יולי 1860 אין קאלישט, בעהמען, דער צווייטער זון פון זיין פאטער, בערנארד מאהלער, א קרעטשמער, און זיין מוטער מארי. אין דעצעמבער 1860 האבן זיי זיך געצוין אין איגלוי וואו ער האט אויפגעשטעלט א שענק געשעפט.
דיריגענט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אין 1880 האט מאהלער באקומען זיין ערשטע שטעלע ווי א דיריגענט אין דעם קורארט שטאט באד האל, דרום פון לינץ.
יאנואר 1883, איז מאהלער געווארן דיריגענט אין א טעאטער אין אלמוץ. ער האט אריינגעברענגט דארט פינף אפערעס, צווישן זיי ביזעס קארמען.


text:
לאנדאנער בארא פון לואישעם
די לאנדאנער בארא פון לואישעם (ענגליש: London Borough of Lewisham) איז א לאנדאנער בארא וואס געפינט זיך אין דרוםלאנדאן. זי איז באשאפן געווארן אין 1965.
געאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די בארא איז ארומגענומען מיט דער לאנדאנער בארא פון גריניטש צו מזרח, דער לאנדאנער בארא פון בראמלי צו דרום און דער לאנדאנער בארא פון סאדארק צו מערב. צו צפון איז דער טעמז דער גרענעץ מיט דער לאנדאנער בארא פון טאר האמלעטס.
אין לואישעם געפינט זיך דער אנאר אויק רעזערווואר, געבויט פון 1901 ביז 1908, דעמאלסט דער גרעסטער רעזערווואר אין דער וועלט, און נאך היינט דער גרעסטער אין אייראפע.


text:
קלינישער טויט
אַ קלינישער טויט מיינט, אז די 'געהירן' [מח] איז מער נישט אין דינסט, דער מענטש אטעמט כמעט מער נישט, און איז נאטורליך שוין טויט, אבער עס איז נאך דא שאנסן, אז ער זאל צוריק לעבעדיג ווערן, כאטש גאנץ ווייניג שאנסן. עס איז פארהאנען א מעדעצינישע באהאנדלונג, וואס הייסט CPR, וואס געלערנטע פאראמעדיקער קענען צוריקברענגן דעם גוסס, פון א הארץ אטאקע פאל, און דאס גלייכן, און דורך דעם שענקען לעבן פראצענטיג דעם פאציענט.
געווענליך ווען דער פאציענט געפונט זיך דאן אין שפיטאל, לייגן די דאקטוירים ארויף אויף אים רעספערעיטאר רערן, וואס צווינגט דעם מענטש צו אטעמען, און דורכדעם זיך דערהאלטן ביים לעבן, ביז דאס מאקסימום וואס איז מעגליך.
דאס לעצטע זאך וואס ארבעט ביי א גוסס איז דאס הארץ, עס איז אנגענומען אז דער מענטש אין א מצב פון קלינישער טויט, שפירט שוין גארנישט, אבער ווי עס איז באקאנט, פון קראנטע קוועלער פון מענטשן וואס האבן יא צוריק אויפגעלעבט, אז דער מענטש הערט זייער גוט וואס טוהט זיך ארום זיך, אין די קריטישע מאמענטן פון גסיסה.
ביי יידישקייט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אין דער יודישער הלכה, איז פארבאטן צו דערנענטערן דאס טויט פון א מענטשן, דורך סיי וועלכע שטייגער, ווי צום ביישפיל אראפנעמען די רערן, טראץ וואס עס קוקט אויס מינדערוויכטיג אים צו דערהאלטן ביים לעבן נאך אייניגע שטונדן, וויבאלד דער מענטש גייט דאך שוין ממילא נישט צוריק לעבעדיג ווערן ווי מען זעט געווענליך, דאך, טאר מען נישט צונעמען לויט יודישער הלכה, אפילו איין רגע פון זיין לעבן, וויפיל ער לעבט נאך.


text:
היסטאריע פון קונסט
די היסטאריע פון קונסט באדייט די היסטאריע פון די וויזועלע קונסטן, וואס זענען מאלעריי, סקולפטור און ארכיטעקטור. זי ווערט פאררעכנט איינע פון די הומאניסטיק.
די היסטאריע פון קונסט פרובירט מאכן אן איבערבליק אויף קונסט דורכאויס דער היסטאריע פון דער וועלט, בכדי צו קלאסיפיצירן קולטורן און עפאכעס. די וואס אינטערעסירן זיך אין היסטאריע פון קונסט זענען קונסט היסטאריקער, קוראטארן פון מוזייען און פריוואטע זאמלערס.
דער עיקר שטודיע אינעם שטח פון היסטאריע פון קונסט געהערט צו אייראפעישן קונסט.
די היסטאריע פון קונסט האט זיך שטארק אנטוויקלט אין דעם רענעסאנס.


text:
ספר ליקוטי אמרים
דער ספר ליקוטי אמרים, באקאנט אלץ ספר התניא נאכ'ן ווארט "תניא" מיט וואס דער ספר הייבט זיך אן, איז פארפאסט געווארן דורך ר' שניאור זלמן מליאדי, דער גרינדער פון חב"ד חסידות, און א תלמיד פון מגיד פון מעזריטש.
דער ספר איז געדריקט געווארן צום ערשטן אין יאר 1797-תקנ"ז דורכ'ן מחבר בעילום שם. עס איז געווען איינגעטיילט אין דריי טיילן: ספר של בינונים, שער היחוד והאמונה, און אגרת תשובה.
אין יאר 1814-תקע"ד, שוין נאכ'ן פטירה פון דער מחבר, איז דער ספר איבערגעדריקט געווארן מיט נאך צוויי חלקים: דער אגרת הקודש, און קונטרס אחרון.
תוכן הספר[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דער ספר, איבערהויפט אינעם ערשטען חלק, ספר של בינונים, ברענגט ארויס דאס שטרייף אין יעדן אידישן זעהל פון אן אדם בינוני צווישן דער נפש הבהמית, וואס ציט דעם מענטש צו תאוות עולם הזה, און דער נפש האלקית, וואס ציט דעם מענטש צו געטליכקייט און דברים רוחניים.
אנדערש ווי אנדערע ספרי חסידות פון יענער תקופה, וועלכע זענען מערסטנס זאמלונגען פון דרשות אויף דער פרשה אדער ענינים, איז דער ספר התניא א סיסטעמאטישער ערקלערונג פון דער תורת החסידות און די דרכי העבודה לויט תורת הקבלה.
דער ספר התניא איז דער גרונד-ווערק פון חב"ד חסידות, אבער עס ווערט אויך געלערנט דורך חסידים פון אלע שיכטן, און אויך דורך נישט-חסידים.
וועבלינקען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- תניא אין חב"דפדיה - א וועב-ליובאוויטשע-ענציקלאָפּעדיע (אויף העברעיש) פון די משיחיסטים


text:
מערב אקטאן אונטערגרונט סטאנציע
- דער ארטיקל דיסקוטירט מערב אקטאן סטאנציע אויף דער צענטראל-ליניע. אויב איר זוכט אנדערע סטאנציעס אין אקטאן, זעט אקטאן סטאנציע.
קאארדינאטן: 51°31′05″N 0°16′51″W / 51.5181, -0.2808
מערב אקטאן (ענגליש: West Acton) איז אן אייבערערדישע לאנדאנער אונטערגרונט סטאנציע אויפן אילינג בראדוויי צווייג פון דער צענטראלער ליניע. די סטאנציע געפינט זיך אין מערב אקטאן אין דער לאנדאנער בארא פון אילינג, מערב לאנדאן, נישט ווייט פון צפון אילינג אונטערגרונט סטאנציע אויף דער פיקאדילי ליניע. די סטאנציע איז אין טראוולקארט זאנע 3.
אינהאַלט
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די סטאנציע געהערט צו דער גרויסער מערבדיקער באן, און האט געעפנט דעם 5טן נאוועמבער 1923.


text:
דזשעז
דזשעז איז א מוזיק זשאנער וואס שטאמט פון די פאראייניקטע שטאטן פון אמעריקע. דזשעז האט עלעמענטן פון אפריקאנער-אמעריקאנער מוזיק און אייראפעאישער מוזיק.
די אינסטרומענטן וואס מען שפילט אין דזשעז זענען דער סאקסאפאן, דער טרומייט, די פיאנע, דער קאנטראבאס און פויקן.
איינער פון די הויפט עלעמענטן אין דזשעז איז אימפראוויזאציע.
אין די סוף 1980ער און די אנהייב 1990ער יאר האט דזשעז שטארק באאיינפלוסט היפ האפ.
עטימאלאגיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
גענוי פון וואנעט שטאט דאסט ווארט "דזשעז" ווייס מען נישט. דאס ווארט האט מען געניצט צומערשט אין 1912 אויפן מערב בארטן פון אמעריקע.


text:
EUROPEAN סעאַלינע Ferries - פּאַססענגער און מאַשין פּראָם טיקיץ EUROPEAN סעאַלינע Ferries Offers ביליק מאַשין און פּאַסאַזשיר פּראָם בילעט רעסערוואַטיאָנס מיט פאַקטיש צייַט פּראָם בילעט פּרייַז פאַרגלייַך. איר שטענדיק באַקומען די טשיפּאַסט בנימצא פּראָם בילעט פּרייַז ווען בוקינג אָנליין בייַ פערריטאָ - און אַז ס אַ גאַראַנטירן.
קסנומקס שטערן - באזירט אויף קסנומקס באריכטן www.ferryto.com
EUROPEAN סעאַלינע Ferries פּראָם טיקיץ - ביליק פּראָם טיקיץ און פּרעכטיק סערוויס
- דורך
לוקאַס האָאָקער
אפריל קסנומקס
5
/
5
שטערן
נאָך די פאַנטאַסטיש סייווינגז און קונה דינסט איך באקומען ווען בוקינג מיין European סעאַלינע Ferries פּראָם טיקיץ פון פערריטאָ איך נאָר געהאט צו לאָזן איר וויסן וואָס אַ פאַרגעניגן עס איז געווען טאן ביזנעס מיט איר. פערריטאָ איז דער ערשטער און בלויז אָנליין פּראָם בילעט בוקינג דינסט איך האָבן געניצט וואס טאָן שטעלן זייער געלט ווו זייער מויל איז מיט ביידע דינסט און פּרייַז. איך געראטעוועט קימאַט יוראַ קסנומקס דורך בוקינג מיין פּראָם טיקיץ מיט פערריטאָ, איז געווען זייער צופרידן מיט אַ גלאַט מאַסע און דיין פּרעכטיק קונה דינסט - דאַנקען איר זייער פיל טאַקע!
www.ferryto.com EUROPEAN סעאַלינעס
EUROPEAN סעאַלינעס מאַשין און פּאַסאַזשיר פּראָם טיקיץ
EUROPEAN סעאַלינעס בילעט רעסערוואַטיאָנס, פּראָם טיימטייבאַלז און פּאַסאַזשיר אינפֿאָרמאַציע פֿאַר EUROPEAN סעאַלינעס סיילינג צו און פון די פּאָרץ פון איטאליע צו גריכנלאנד, ברינדיסי צו Corfu און יגאָומעניצאַ און ברינדיסי צו פּאַקסאָי און זאַנטע.
בוקינג European סעאַלינעס טיקיץ האט קיינמאָל געווען גרינגער, מיר פאַרגלייַכן אַלע European סעאַלינעס פּרייסיז אין פאַקטיש צייַט פּראַוויידינג שנעל ציטירט אַזוי איר קענען קויפן די טשיפּאַסט פאַראַנען European סעאַלינעס טיקיץ צו און פון די פּאָרץ פון איטאליע צו גריכנלאנד, ברינדיסי צו Corfu און יגאָומעניצאַ און ברינדיסי צו פּאַקסאָי און זאַנטע אָנליין מיט רעגע באַשטעטיקונג.
אַזוי צי איר זענט קוקן פֿאַר אַ טאָג ס שאַפּינג פּראָם יאַזדע אויסלאנד אָדער אַ יום טוּב ברעכן טראַוואַלינג דורך European סעאַלינעס איז אַ שנעל, גרינג און דרוק פּאָטער וועג צו באַקומען דאָרט און צוריק ווידער. בוך איר European סעאַלינעס מאַשין אָדער פּאַסאַזשיר Ferries טיקיץ מיט אונדז און הנאה מער ברירה און בייגיקייַט.
מיט די לעצט European סעאַלינעס אַריבער אינפֿאָרמאַציע און טיימטייבאַלז פֿאַר אַלע Ferries סיילינג צו און פון די פּאָרץ פון איטאליע צו גריכנלאנד, ברינדיסי צו Corfu און יגאָומעניצאַ און ברינדיסי צו פּאַקסאָי און זאַנטע כולל אינפֿאָרמאַציע אויף די פּראָם פּאָרץ און נוצלעך טוריסט אינפֿאָרמאַציע וועגן די דעסטאַניישאַנז אונדזער דיטיילד מאַרשרוט און שטאָט מאַפּס וועט העלפן איר פּלאַנעווען דיין European סעאַלינעס פּראָם נסיעה.
אויב זענט טראַוואַלינג דורך מאַשין, מיט אייער משפּחה אָדער ווי אַ סאָלאָ פֿיס פּאַסאַזשיר בוך אַ פּראָם אַריבער מיט European סעאַלינעס און אָנקומען בייַ דיין דעסטיניישאַן דערקוויקט, רילאַקסט און צופרידן.
EUROPEAN סעאַלינעס Offers פאַנטאַסטיש Fares צו און פון די פּאָרץ פון איטאליע צו גריכנלאנד, ברינדיסי צו Corfu און יגאָומעניצאַ און ברינדיסי צו פּאַקסאָי און זאַנטע Ferries פּאָרץ.
היים |
פּראָם קאָמפּאַניעס |
ראָוטעס |
פּאָרץ |
טיימטייבאַלז |
גרופּעס |
Freight |
יום טוּב |
האָטעל |
ק & א
Select Language / Country ...
Albania / Shqipëri
Austria / Österreich
China / 中國的
Croatia / Hrvatska
Czech / Česká Republika
Denmark / Danmark
Estonia / Eesti
Finland / Suomi
France / Française
Germany / Deutschland
Greece / Eλλάδa
Iceland / Ísland
Ireland / Éire
Italy / Italia
Japan / 日本
Korea / 대한민국
Latvia / Latvija
Lithuania / Lietuva
Morocco / مغربي
Netherlands / Nederland
New Zealand
Norway / Norge
Poland / Polska
Portugal / Português
Russia / Poccия
Slovenia / Slovenija
Spain / España
Sweden / Sverige
Switzerland / Suisse
Turkey / Türkiye
United Kingdom
International
EUROPEAN סעאַלינעס
פּראָם בילעט פּריסעס & רעסערוואַטיאָנס
צו און פון די פּאָרץ פון איטאליע צו גריכנלאנד, ברינדיסי צו Corfu און יגאָומעניצאַ און ברינדיסי צו פּאַקסאָי און זאַנטע אָנליין אין שטייַגן אין Ferryto.com און איר וועט שטענדיק הנאה אונדזער טשיפּאַסט פאַראַנען פּראָם בילעט פּרייַז.
בוך European סעאַלינעס טיקיץ
די פּרייַז איר זען איז די פּרייַז איר באַצאָלן. עס זענען ניט פאַרבאָרגן עקסטראַז אָדער סאַפּרייזיז אַזאַ ווי צוגעגעבן ברענוואַרג סערטשאַרדזשיז אָדער בוקינג פעעס און מיר טאָן ניט באַשולדיקן איר עפּעס עקסטרע פֿאַר פּייינג מיט אַ וויזאַ עלעקטראָן קאָרט. די פּרייַז מיר ציטירן איר פֿאַר אייער אויסגעקליבן European סעאַלינעס מאַרשרוט, אַנבאָרד אַקקאָממאָדאַטיאָן און פאָרמיטל טיפּ איז אַלע איר וועט באַצאָלן, און אַז ס אַ צוזאָג.
צו קריגן אַ European סעאַלינעס בילעט פּרייַז און בוך דיין פּראָם בילעט סיקיורלי אָנליין ביטע נוצן די פאַקטיש צייַט Ferries בוקינג פאָרעם אויף די לינקס.
וועגן European סעאַלינעס
EUROPEAN סעאַלינעס פאָרשלאָגן פּראָם קראָסינגז צווישן איטאליע און גריכנלאנד צווישן די פּאָרץ פון באַרי און דוררעס.
EUROPEAN סעאַלינעס רוץ: סאַילינגס צווישן איטאליע און גריכנלאנד און ברינדיסי, Corfu, יגאָומעניצאַ און ברינדיסי, פּאַקסאָי און זאַנטע.
Ferries זענען אַמאָל וואָך איבער רובֿ פון די יאָר אָבער עס זענען געוואקסן סאַילינגס אין די זומער חדשים.
בעשאַס די זומער חדשים זיי אויך פאָרשלאָגן רוץ צווישן ברינדיסי צו Corfu און יגאָומעניצאַ און זאַנטע.
EUROPEAN סעאַלינעס Fleet באשטייט פון צוויי געזונט יקוויפּט מאָדערן שיפּס, די C / ף אַפּאָללאָן און די C / ף בריק.
אין דערצו צו באַקוועם קאַבינס און סיטינג איר וועט געפֿינען די שיפֿן פאָרשלאָגן אַ ברייט קייט פון אויף ברעט פאַסיליטיעס.
אויף ברעט איר וועט געפֿינען זיך דינען רעסטראַנץ, דרינענדיק און עפענען דעק באַרס און אַ סאַלאָן.
בעסטער European סעאַלינעס בילעט פּרייס גואַראַנטעע
בעסטער פּרייס גואַראַנטעע - מיר שטענדיק פאָרשלאָגן איר אונדזער לאָואַסט פאַראַנען European סעאַלינעס בילעט פּרייַז און עס זענען ניט פאַרבאָרגן עקסטראַז אָדער סאַפּרייזיז אַזאַ ווי צוגעגעבן ברענוואַרג סערטשאַרדזשיז אָדער בוקינג פעעס און מיר אויך מיר טאָן ניט באַשולדיקן איר עפּעס עקסטרע פֿאַר פּייינג פֿאַר דיין פּראָם בילעט מיט אַ וויזאַ עלעקטראָן קאָרט. די פּרייַז מיר ציטירן פֿאַר דיין אויסגעקליבן European סעאַלינעס מאַשין אָדער פּאַסאַזשיר פּראָם בילעט, אַנבאָרד אַקקאָממאָדאַטיאָן און פאָרמיטל טיפּ איז אַלע איר וועט באַצאָלן פֿאַר דיין פּראָם בילעט, און אַז ס אַ צוזאָג!
אין די אַנלייקלי געשעעניש איר געפֿינען די זעלבע אַלע ינקלוסיוו European סעאַלינעס בילעט טשיפּער אין דער בראשור פון קיין אנדערע רייַזע אָפּעראַטאָר מיר צוזאָג אַז מיר וועלן טאָן אונדזער בעסטער צו שלאָגן אַז פּרייַז אָדער פאָרשלאָגן איר די ברירה פון ריקוועסטינג אַ צוריקצאָל. צו בוך European סעאַלינעס טיקיץ ביטע
. דריק דא
גרופּע, שולע & סאציאל קלוב European סעאַלינעס טיקקעט רעסערוואַטיאָנס
דיסקאָונטעד גרופּע רייזע מיט European סעאַלינעס - Ferryto.com פאָרשלאָגן אַ דעדאַקייטאַד פּערזענלעך און אַפפאָרדאַבלע European סעאַלינעס גרופּע און קאָוטש פּאַרטיי פּראָם פּאַסאַזשיר רעזערוואַציע דינסט קרבן איר די לאָואַסט פאַראַנען פּראָם רייץ.
אונדזער מומכע European סעאַלינעס גרופּע אַרומפאָרן קאָלעקטיוו וועלן זיכער דער בעסטער האַנדלען פֿאַר איר און אייער פּאַסאַנדזשערז. דער בלויז פאָדערונג צו באַגרענעצן פֿאַר דיסקאָונטעד גרופּע אַרומפאָרן פּראָם רייץ איז אַז דיין פּאַרטיי זאָל זייַן בייַ מינדסטער צען מענטשן און אַרומפאָרן אין די זעלבע צייַט. פֿאַר מער אינפֿאָרמאַציע וועגן גרופּע אַרומפאָרן אויף European סעאַלינעס ביטע
. דריק דא
EUROPEAN סעאַלינעס קאַמערשאַל וועהיקלעס & Freight
פּראָם לאָגיסטיקס פאָרשלאָגן אַ פּערזענלעך און אַפפאָרדאַבלע European סעאַלינעס FREIGHT און לאַסט Ferries רעזערוואַציע דינסט צו און פון די פּאָרץ פון איטאליע צו גריכנלאנד, ברינדיסי צו Corfu און יגאָומעניצאַ און ברינדיסי צו פּאַקסאָי און זאַנטע.
אין דערצו צו קרבן פּרעפערענטיאַל רייץ צו געשעפט אָפּערייטערז און כאָלערז Ferry לאָגיסטיקס איז איצט אויך קענען צו פאָרשלאָגן דיסקאָונטעד פּראָם FREIGHT רייץ צו פּריוואַט קאַסטאַמערז אַזאַ ווי יענע וואַנינג צו נעמען דורכפאָר וואַנס אויף קיין פון די European סעאַלינעס רוץ סערוויסט. פֿאַר מער אינפֿאָרמאַציע און אַ רעגע אָנליין ציטירן פֿאַר דיין געשעפט פאָרמיטל פּראָם אַריבער ביטע
. דריק דא
קונה קער, טעלעסאַלעס & קאָנטאַקט אונדז
אין ferryto.com איר זענען ביכולת צו קריגן לעבן European סעאַלינעס בילעט פּרייסיז, טשעק אַוויילאַבילאַטי, קוק Ferries טיימטייבאַלז און בוך European סעאַלינעס מאַשין און פּאַסאַזשיר פּראָם טיקיץ אין אונדזער לאָואַסט פאַראַנען בילעט פּרייַז.
Ferryto.com איז טייל פון די וועלט 'ס גרעסטער אָנליין פּראָם בילעט פאַרשפּרייטונג נעץ פּראַוויידינג די פיייקייַט צו בוך איבער קסנומקס הויפּט European פּראָם אָפּערייטערז כולל מיט European סעאַלינעס צו איבער קסנומקס פּראָם רוץ איבער די וק, France, ספּאַין, ירעלאַנד, האָלאַנד, מזרח אייראָפּע, די מעדיטערראַנעאַן, די באַלטיק און צפֿון Africa.
פֿאַר מער אינפֿאָרמאַציע, ענטפֿערס צו אָפט געשטעלטע פֿראגן אָדער צו קאָנטאַקט אונדז גלייַך ביטע
. דריק דא
קלייַבן European סעאַלינעס Ferries פֿאַר די טשיפּאַסט פּראָם בילעט פּרייסיז צו און פון די פּאָרץ פון איטאליע צו גריכנלאנד, ברינדיסי צו Corfu און יגאָומעניצאַ און ברינדיסי צו פּאַקסאָי און זאַנטע. מיר אויך האָבן פּראָם Offers צו מער ווייַט פּראָם דעסטאַניישאַנז און מיני אַרומפאָרן דעסטאַניישאַנז ווי ירעלאַנד, האָלאַנד, איטאליע, ספּאַין, דענמאַרק און די גריכיש אינזלען.


text:
ניט אויך פילע טראַוואַלערז מאַכן זייער וועג צו סאַוואָנאַ ווען באזוכן איטאליע. יענע אַז טאָן יוזשאַוואַלי גיין צו זען די ספּיאַגגיאַ. אנדערע אַרומפאָרן ספּאַץ אַזאַ ווי Genova און לאַ ספּעזיאַ מייַ זייַן מער טשיקאַווע צו טשעק אויס אין דער געגנט אָבער עס איז נאָך אַ פּלאַץ פון טשיקאַווע ערטער צו זען און דאס צו טאָן אין סאַוואָנאַ.
פּריאַמאַר Fortress
די פּריאַמאַר Fortress איז ליגן לעבן ראָקקאַ di San געאָרגיאָ און איז געווען געבויט אין קסנומקס דורך די גענאָעסע. די פעסטונג איז געווען שפּעטער אויך געניצט ווי אַ טורמע פֿאַר גאַנץ אַ פּלאַץ פון יאָרן און עטלעכע וויכטיק און באַוווסט פּאַטריאָץ זענען ימפּריזאַנד דאָ אין די פאַרגאַנגענהייַט.
סיסטינע טשאַפּעל
די קאַפּפּעללאַ סיסטינאַ איז ליגן לעבן דער קאַטהעדראַל און איז געווען געבויט אין די קסנומקסס. די טשאַפּעל האט אַ מאָסאַליאַם אַז איז געווען געבויט דאָ דורך פּאָפּע סיקסטוס יוו אין כּבֿוד פון זיינע עלטערן. די טשאַפּעל איז געבויט אין אַ ראָקאָקאָ נוסח און האט האַנט פּייניד סילינגז. די קסנומקסטה יאָרהונדערט קאַרווד ווודאַן סיץ זענען אויך נאָוטווערדי.
פּאַלאַזזאָ דעלאַ ראָווערע
די פּאַלאַזזאָ דעלאַ ראָווערע איז אַן אַלט פּאַלאַץ ליגן נאָענט צו די קאַטהעדראַל און איז נאָך לינקס ונפינישעד. עס איז געווען ערשטער געמאכט ווי אַ פּאַלאַץ און איז געווען שפּעטער צו ווערן געניצט ווי אַ אוניווערסיטעט, וואָס קיינמאָל געשען און איז נאָך געשטאנען אין זייַן ונפינישעד שטאַט.
די אַלטע טאָווערס
די אַלט טאָווערס פון דער שטאָט זענען נאָך שטייענדיק בעשאָלעם אַפֿילו נאָך סענטשעריז. עס זענען וועגן 4-5 טאָווערס אַז נאָך עקסיסטירן און זענען ליגן אין פאַרשידענע טיילן פון דער שטאָט. בעשאַס די קסנומקסטה יאָרהונדערט באַפאַלן אויף דער שטאָט ווען די מנוחה פון די טאָווערס און די ווענט האט קאַלאַפּסט, די טאָווערס האט סערווייווד.
קלויסטער פון נאָסטראַ סיגניאָראַ דע קאַסטעלאָו
די קהילה פון נאָסטראַ סיגניאָראַ דע קאַסטעלאָו איז גאַנץ טשיקאַווע נישט ווייַל פון זייַן אַרקאַטעקטשער אָבער ווייַל פון זייַן ינטיריערז. די ינטיריערז זענען גאַנץ געזונט דעקערייטאַד מיט עטלעכע קונסט אַרבעט. די הויפּט אַטראַקשאַן איז די מזבח שטיק איז דיזיינד דורך ווינסענזאָ פאָפּפּאַ און איז געווען שפּעטער פּיינטיד אין די קסנומקסטה יאָרהונדערט. די אנדערע קונסט אַרבעט אין דער קירך זענען אויך גאַנץ טשיקאַווע.
סאַנקטואַרי פון אונדזער לאַדי פון רחמנות
די סאַנקטואַרי פון אונדזער לאַדי פון רחמנות איז ליגן קסנומקס קילאמעטער פון דער שטאָט און איז אַ וויכטיק רעליגיעז אָרט. די מיזבייעך איז געבויט אין דעם אָרט ווו אונדזער לאַדי באוויזן צו די פּאַסטעך. די קירך איז געווען געבויט אין קסנומקס און האט אַ גאַנץ בעראָוק סטיל פון אַרקאַטעקטשער וואָס איז גאַנץ מערקווירדיק. די ינלענדיש פון דער קירך איז זייער שיין און איז האַנט פּיינטיד דורך עטלעכע באמערקט קינסטלער און פּיינערז איבער די סענטשעריז.
Christopher קאָלומבוס ס הויז
די וווינאָרט פון Christopher קאלומבוס איז ליגן אַ ביסל קילאמעטער פון דער שטאָט און עס איז געגלויבט אַז Christopher קאלומבוס האט אויסגעגעבן פילע יאָרן פון זיין יוגנט אין דעם וווינאָרט. די הויז איז אין דעם נאָמען פון זייַן פֿאָטער.


text:
חכם-לב האט געשריבן:כ'רוף עס א מחשבה אשר איננו טהורה, קודם כל, ווייל בשום פנים ואופן איז מיך עס געלונגען דאס צו ענטפערן - אפילו א פשט דרך דרוש, רמז, גארנישט. און דאס טוט וויי, האבן א שאלה אהן אן ענטפער איז נישט קיין קלייניקייט. איז דערפאר איז עס איננו טהורה.
חכם-לב האט געשריבן:אל תאמין ב'עצמך' עד יום מותך. גלייב נישט אז ס'איז דא אן ''איך''. די ביסט גארנישט, די ביסט נאר וואס די מאכסט פון דיר.
רוב פון אונזער תרי''ג מצוות ''פארלאנגען'' פונעם מענטש ער זאל טוהן, מצוות מעשיות, פארוואס? פארוואס זאלן מיר נישט זיצן פארמוח'ט אויף א פעלד ווי קאצקע חסידים און שרייען אין עוד מלבדו? פארוואס דאס לייגן תפילין און שחט'ן בהמות? נאר דאס וואס א מענטש טוט דאס ווערט ער, אדם נפעל כפי פעולותיו, איז ער מקבל עול מלכות שמים און ער טוט רצון ה' דעמאלטס ווערט ער ג-טליך. אויב נישט וועט אים די אלע הפשטות נישט העלפן. ג-ט לית ביה תפיסה כלל, ג-ט איז טראנסידענטעל, קענסט אים נישט משיג זיין. עבודה זרה קענסטו משיג זיין. אבער אויב ער ווייסט צו זיך מכניע זיין צום תורה וועט ער זיין דאס. דאס ביסטו. ווילאנג א מענטש לעבט איז ער נישט פארטיג, ער פארבט א פעינטינג וואס ענדיגט זיך צוזאמען מיט זיין לעבן. ער דארף שטרעבן אנצוקומען צו די שלימות, (רמב''ם אין מורה פארברייטערט די נושא פון דרגות אין שלמות - אי''ה עוד חזון), עס איז נישטא קיין פארטיגע ''איך''. אבער די חומר'דיגע איך, איז חומר'דיג.
חכם-לב האט געשריבן:וואלווי האט געשריבן:ייש"כ, פיינע דברי מחשבה און זייער גוט ארויס געברענגט.
צוויי הערות:חכם-לב האט געשריבן:כ'רוף עס א מחשבה אשר איננו טהורה, קודם כל, ווייל בשום פנים ואופן איז מיך עס געלונגען דאס צו ענטפערן - אפילו א פשט דרך דרוש, רמז, גארנישט. און דאס טוט וויי, האבן א שאלה אהן אן ענטפער איז נישט קיין קלייניקייט. איז דערפאר איז עס איננו טהורה.
וואס עפעס איננו טהורה? טהורה איז טייטש ריין און קלאר, און ס'נישט דא אזא זאך אז א קשיא קען מען נישט פארענפערען, דאס עצם פרעגען די קשיא און זיך מוטשענען מיט דעם ברענגט קלארקייט ווען מ'איז דן די אלע צדדים ווער בין איך, ציביסילעך קומט מען צו א תירוץ, למחצא לשליש או לרביע.חכם-לב האט געשריבן:אל תאמין ב'עצמך' עד יום מותך. גלייב נישט אז ס'איז דא אן ''איך''. די ביסט גארנישט, די ביסט נאר וואס די מאכסט פון דיר.
א מענטש איז בעצם א חלק אלקי ממעל און עפעס א העכערע געטליכקייט אפגעזען פון וואס ער טוט אויף דער וועלט און ער דארף נישט ווארטן ביז יום מותו צו באקריגען א ריפארט קארד אויף ווער ער איז, און דאס וואס שטייט אל תאמין בעצמך מיינט נישט זיין עצם נשמה נאר זיין פראקטישער התנהגות. אזוי אויך איז די תורה אויסגעשטעלט מיט מצוות מעשיות אבער דאס איז היכי תמצא'ס צו האלטן דער מענטש וואך אז ער איז עפעס העכערס. זאגסט ריכטיג אז "אדם נפעל כפי פעולתיו" דאס איז אבער נאר טייטש אז דער מענטש איז געפארעמט לויט זיינע פעולות, משא"כ ווער ער איז באמת קען קיינמאל נישט געטוישט ווערען און זיין אמת'ער געטליכקייט און חשיבות ווערט נישט בארירט כי הוא זה אפגעזען צו ער איז א שוואכער איד אדער א קדוש עליון.
דער שאלה ווער בין איך? איז אן אינערליכער אמת'ער אפשאצונג. די התנהגות פון א מענטש איז אויסער זיך.
נולד מאוחר האט געשריבן:חכם לב, איך ווייס נישט פונקטלך ווער/וואס דיין איך איז.
אזויפיל יא,יענער איך איז גאנץ א פיינער איך.
אויב דעבלען אין די סארט שאלות ספיקות מאכט דיר פריילעך/סיפוק דאן וכל המרבה הרי זה משבח, אדערוויז וואלט איך ליבירשט געפרעגט וואס מאכט מיך שפיערן פרייליך, ציפרידען כדו'.
עמוס האט געשריבן:יישר כח פאר די טיפזיניגע רייד.
פון איין זייט זע איך אין דיינע ווערטער די לעהרע פון בודהיזם וועלכע לערענט אונז טאקע אז עס איז גארנישט דא קיין איך.
פון די אנדערע זייט ביסטו נענטער צו די עקזיסטענץ ליסט פילאזאפן וועלכע טענה'ן אז existence before essence. זע סארטרע במאמרו הידוע existentialism is humanism.
די נענטסטע צום אמת'דיגן איך איז לכאורה די באוואוסטזיין, דער קאנשעססנעס וואס עקספריענסט די געשעענישן וואס פאסירן צום חומרדיגן גוף. וואס טיפער און שטערקער די עקספיריענס אלס מער איך איז מען.
עמוס האט געשריבן:נולד מאוחר האט געשריבן:חכם לב, איך ווייס נישט פונקטלך ווער/וואס דיין איך איז.
אזויפיל יא,יענער איך איז גאנץ א פיינער איך.
אויב דעבלען אין די סארט שאלות ספיקות מאכט דיר פריילעך/סיפוק דאן וכל המרבה הרי זה משבח, אדערוויז וואלט איך ליבירשט געפרעגט וואס מאכט מיך שפיערן פרייליך, ציפרידען כדו'.
עס לאזט זיך שפעקולירן אז וואס מער דו וועסט שפירן דיין איך אלס מער פרייליך וועסטו זיין, ממילא איז עס תלוי הא בהא
באניצער וואס לייענען דעם פארום: נישטא קיין אנליין באניצער און איין גאסט


text:
מגילת רות
מגילת רות איז די מגילה וואָס באַשרייבט דאָס לעבן פון דער גיורת רות, די עלטער-באָבע פון דוד המלך.
דער אינהאַלט פון דער מגילה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
מגילת רות דערציילט די געשיכטע פון אלימלכס משפּחה. אלימלך מיט זיין ווייב, נעמי, און צוויי זין, מחלון און כליון, זיינען געווען אַ רייכע משפּחה אין בית לחם. מחמת דער טריקעניש אין ארץ ישראל זיינען זיי אַוועקגעפאָרן קיין מואב. דאָרטן זיינען די צוויי זין חתונה געהאַט מיט מואבישע מיידלעך: רות און ערפּה. שפּעטער זיינען אלימלך און ביידע זיינע זין געשטאָרבן. נעמי האָט געהייסן זיינע שניר צו גייען צו זייערע עלטערן און זוכן דעם גליק אין לעבן אָן איר. ערפּה האָט מסכים געווען און איז אַוועקגעגאַנגען צו אירע עלטערן, אָבער רות איז געבליבן מיט איר שוויגער.
ס'איז פאראן א מנהג צו ליינען מגילת רות שבועות.


text:
װיקיפּעדיע:ברוכים הבאים
ברוך הבא! מיר פרייען זיך אז איר ווילט זיך צושטעלן צו דער יידיש וויקיפעדיע.
- דאס איז אויסגעשטעלט אינעם פארעם גענוי ווי אלע 260 שפראכן וויקיפעדיעס, נאר אויף דער יידיש שפראך.
- עס געהער און איז אונטערגעווארפן די געזעצן פון דער וויקימעדיע פונדאציע.
- עס איז געבויט אויפן פרינציפ צו זיין אביעקטיוו; דאס הייסט גענצליך ריין, פון יעדע סארט מיינונג, טעות, ספעם, מיסיאן, פראפאגאנדע, שקר, פניות, שמוץ, מחלוקת, רכילות, ניבול פה, לשון הרע, הלבנת פנים, ליצנות, אָדער פאליטיק.
- יעדער איינער אויף דער וועלט איז אייניג ביכולת, באאויפטראגט, און אויפגעפאדערט, דאס צו בארייכערן, פארעכטן, און ענדערן, אז דאס זאל זיין אויסגעהאלטן לויטן אמת אן ח"ו אויסמעקן פאקטען דורך סיי וואסערע צענזור.
- מיטצוהאַלטן לייוו, אַ גאַנצן טאָג, אָדער סתם זען ווער עס האָט געשריבן וואָס, ווען, און וווּ, גייט אַריין אין לעצטע ענדערונגען זײַטל. געפינט דאס אויף דער רעכטער זייט ביים מעניו פון דער וויקיפידיע אויף דער דריטער שורה.
- הייבט שוין אָן שרייבן! קלאפט אריין אין דעם "זוכן" קעסטל א טעמע וואָס איר ווילט לייענען אדער שרייבן, וועט באַלד ארויפקומען דער רעזולטאט-בלאַט. ליינט מער ווי אזוי צו זוכן און שרייבן אַרטיקלען.
- אז איר ווילט וויסן, וואספארא טעמע איז די מערסטע געזוכט, אדער ווילט העלפען פארבעסערן נייע ארטיקלען, אדער זען וואו מ'דארף פארבעסערן און אלגעמיין. גייט אריין אינעם בלאט פון וויקיפעדיע דארף אייך.
- ביטע מאכט א ווייטערפירונג צו דעם קעפל פון דער ארטיקל זאל זיין מיט נקודות און אָן נקודות, כדי זאל מען דאס קענען אויסטרעפן אויף יעדנס-פאַל. דאס זעלבע מאכט ביי קאטעגאריעס און אנדערע וויקיפעדיע-בלעטער. עס איז כדאי (אבער נישט קריטיש) זיך צו האלטן צו די ייִוואָ געזעצן ("כלל-שפּראַך").
- ביטע נאכפאלגן די פאליסיס און אנווייזונגען.


text:
סעוטאַ קלימאַטע & געאָגראַפי
דער קלימאַט איז טיפּיקלי מעדיטערראַנעאַן, מילד און פייַכט, מיט מזרח און מערב ווינטן און טייל מאָל ווינטן פֿון סאַהאַראַ. דורכשניטלעך טעמפּעראַטורעס אין סעוטאַ זענען קסנומקסºק (קסנומקסºף) אין ווינטער און קסנומקסºק (קסנומקסºף) אין זומער. עס זענען מער ווי קסנומקס זוניק טעג פּער יאָר און קנאַפּ פּרעסיפּיטאַטיאָנס.
דער מערב טייל פון די רעליעף פון סעוטאַ איז דאַמאַנייטאַד דורך די פאָאָטהיללס פון די סיעראַ בוללאָנעס בערג, מיט דעם העכסטן ווייזט פון דער שטאָט: אַניעראַ בארג (קסנומקס מעטער - קסנומקס פֿיס) און רענעגאַדאָ בארג (קסנומקס מעטער - קסנומקס פֿיס). די פאָאָטהיללס לויפן צו די מזרח טייל אַרויף צו די לאָואַסט געגנט, אין די שטאָטיש קערן, אַז קראָסיז דורך די 'פאָסאָ רעאַל' צו די פּענינסולאַ פון אַלמינאַ. אין די צוויי מאַונטאַנאַס געביטן, די FLORA איז קאַנסטאַטוטאַד דורך קסנומקס מינים, טיפּיש מעדיטערראַנעאַן: פּינעס, קאָריק אָוקס, שראַבז און יוקאַליפּטאַס.
די פאַונאַ אין סעוטאַ, טראָץ די קליין פּלאַץ, איז וועריד און רייַך. צפֿון אפריקאנער חיות זענען וויכטיק צו ונטערשטרייַכן, ווי זיי זענען נישט פאָרשטעלן אין די יבעריאַן פּענינסולאַ: פֿאַר בייַשפּיל די צפֿון אפריקאנער סאַלאַמאַנדער, די בלינד אַדער פון טאַנגיערס, די מאַגהרעביאַן זשאַבע און די צפֿון אפריקאנער אָסעללאַטעד ליזערד, אַלע פון זיי קאַנסטאַטוט אַ עכט פאַונאַ אין טערמינען פון זאָואַלאַדזשי אין קועטאַ. ווי גרוס צו בירדס, פֿערציק מינים זענען רעגיסטרירט, וועמענס נומער איז ינקריסינג מיט די שטרענג היבערנאַטינג מינים. די ספּעקטאַקיאַלער מייגראַטאָרי באַוועגונג פון בירדס, אויבן אַלע, ווייַס סטאָרק און פֿויגלען פֿון רויב.
ווען און ווי באַקומען דאָרט
רעכט צו דער טוריזם וויכטיקייט פון סעוטאַ, עס Offers פרייַע צייַט אַקטיוויטעטן אין ביידע זייַן קולטור און נאַטירלעך ינווייראַנמאַנץ, אַ גרויס נומער פון פעסטיוויטיעס געבן ברייטנאַס צו דער שטאָט. ווי זייַן וועטער איז איינער פון די מילדעסט אין די מעדיטערראַנעאַן, דעם שטאָט איז אַ דעסטיניישאַן צו געניסן איבער די יאָר.
פֿון דער שטאָט פון Algeciras (דרום פון יאַבאָשע ספּאַין) איר קענען נעמען אַ פּראָם שיף צו סעוטאַ, עס איז מעגלעך צו אַריבערפירן וועהיקלעס. די הויפּט פּראָם קאָמפּאַניעס זענען ACCIONA Ferries, נאַוטאַס Ferries, באַלעאַריאַ אָדער פרס Ferry ליניע. די פּאָרט פון סעוטאַ האט מאָדערן פאַסיליטיעס מיט אָפּטימאַל טנאָים פֿאַר מורינג אַרומפאָרן שיפּס אַרויף צו קסנומקס מעטער (קסנומקס פֿיס) לאַנג, און קסנומקס מעטער (קסנומקס פֿיס) פּלאַן.
סעוטאַ האט צוויי קרוז שיף טערמינאַלס: די עספּאַניאַ דאָק (נאָר קסנומקס מעטער -קסנומקס פעעט- פֿון דער שטאָט צענטער) און די פּאָניענטע דאָק, ווו אַלע די נייטיק באַדינונגען זענען בנימצא.
געשיכטע פון סעוטאַ
די שטאָט איז געגרינדעט דורך די פאָעניסיאַנס און קאַנגקערד דורך די גריכן. אין דעם יאָר קסנומקס בק, Cartago ריקאַווערד סעוטאַ, צוריק צו פּוניק הענט. אין קסנומקס, Cartago איז defeated אין מלחמה. אין קסנומקס בק, עס איז געווען קאַנגקערד דורך מאַוריטאַניאַ. אין דעם יאָר קסנומקס אַד, קאַליגולאַ אַננעקסעד די טעריטאָריע פּאַסיק טייל פון די רוימער מלוכה. צפֿון Africa און סעוטאַ זענען געזעצט דורך די וואַנדאַלס אין קסנומקס. אין קסנומקס, די שטאָט איז רעקאָנקווערעד דורך די ביזאַנטין אַלגעמיינע בעליסאַריוס. די געוועלטיקונג איז געווען קורץ, פּאַסינג דערנאָכדעם אונטער וויסיגאָטה הערשן. אין קסנומקס, די שטאָט איז קאַנגקערד דורך די מאָאָרס, רעכט צו דער ינערלעך פּאָלעמיק פון די וויסיגאָטהס.
אין די קסנומקסטה יאָרהונדערט, ווייל אַ טייל פון די גראַנאַדאַ קעניגרייך, די שטאָט איז טייל פון די מעדיטערראַנעאַן Castile, אָבער אין דעם יאָר פון קסנומקס די שטאָט איז גענומען דורך די Fes קעניגרייך מיט אַראַגאָנעסע שטיצן. די שטאָט איז געווען קאַנגקערד די קסנומקססט אויגוסט פון קסנומקס, דורך דאָן Duarte און דאָן ענריקווע (די סעאַפאַרער) פֿאַר די מלכות פון פּאָרטוגאַל. אין קסנומקס, די Spanish סאַווראַנטי איבער סעוטאַ איז אנערקענט דורך אַ טריטי מיט פּאָרטוגאַל. אין די קסנומקסטה יאָרהונדערט די באַפעלקערונג געוואקסן און אין די קסנומקסס עס איז געווארן אַ עקאָנאָמיש, געזעלשאַפטלעך און קולטור בום. עס איז געווען נאָר עפּעס אַז באַזאָרגט די שטאָט, די מלחמה. אבער עס פאַרטיק אין קסנומקס, און דערנאָכדעם גאָרנישט איז אַ שטערונג צו זייַן צוקונפֿט.
בירגערס פון סעוטאַ זענען נישט אַנדערש פון די מנוחה פון ספּאַניאַרדס, און אין קסנומקס די קסנומקסנד רעפּובליק איז וועלקאַמד מיט ענטוזיאַזם. אבער די מאָראָקקאַן אַרמיי ופּראָסע אין קסנומקס און די שטאָט אַראָפאַקן אונטער גאַריסאַן הענט און עס Produced אַ יידל מלחמה. אין קסנומקס עס איז געווארן זעלבשטענדיק פון מאָראָקקאָ. מיט אַ פּאָליטיק יבערגאַנג, נאָך Franco, אַ אַוטאָנאָמיסט באַוועגונג וועט האָבן וויכטיק ריאַקשאַנז בעשאַס די סאָסיאַליסט רעגירונג, מיט אַ ענג מאַניפעסטאַטיאָן אין קסנומקס, אין מאַדריד, און אין קסנומקס, עס איז געווען דערקלערט אַ אָטאַנאַמאַס שטאָט.
סעוטאַ טראדיציעס
די מערסט וויכטיק פּאַרטיי פון די יאָר איז קאַרנאַוואַל, מיט עטלעכע פּאַראַדעס און די נאָך בעקאַבאָלעדיק 'ענטיערראָ דע לאַ קאַבאַללאַ' (מאַקקערעל ס לעווייַע). קאַסטום קאַמפּאַטישאַנז און זייַן מאָדנע מוזיק באַנדס אַז נעמען אַרויף די גאסן פון סעוטאַ און די רובֿ פאָלקס ססענעריעס. בעת די קאָרפּוס קריסטי פּראָצעסיע עס זענען קאַרפּאַץ פון בלומען, און אַלע די מיטגלידער פון דער אַסעמבלי פון די אָטאַנאַמאַס שטאָט זענען פאָרשטעלן, אָן דיסטינגקשאַנז פון פּאָליטיש אָדער רעליגיעז קרעעדס, קעריינג די קעניגלעך נאָרמאַל פון דער שטאָט.
די קסנומקסנד פון סעפטעמבער איז דער באַאַמטער טאָג פון די סעוטאַ אָטאַנאַמאַס שטאָט. די קסנומקססט פון נאוועמבער איז דער טאָג פון אַלע הייליקע, און די מסורה איז צו בלייַבן אַלע טאָג אין די קאַנטריסייד צו האָבן לאָנטש. די באָנפירעס פון סט יוחנן זענען זייער פאָלקס בעשאַס די סט יוחנן טאָג און די ביטשיז פון 'לאַ Ribera' און 'על טשאָרריללאָ' זענען שטענדיק פול פון מענטשן סעלאַברייטינג די שאָרטיסט נאַכט פון די יאָר. עס זענען קאַנסערץ און די פאָלקס 'דזשואַניללאָ' איז געברענט, מיט אַ Fireworks אַרויסווייַזן. די מסורה פון ביידינג אין די ים בעשאַס די האַלבנאַכט ברענגט גליק.
אנדערע רעליגיעזע פעסטיוויטיעס זענען: די כאַלי וואָך, סט אַנטאָניאָ פּראָצעסיע, אונדזער לאַדי פון קאַרמען און הייליקער דניאל. די קסנומקסטה אויגוסט איז אויסדערוויילט אין קסנומקס צו באַערן די שטאָט פּאַטראָן הייליקער, אונדזער לאַדי פון Africa.
סעוטאַ גאַסטראָנאָמי
זייער ווייניק שטעטלעך קענען פאָרשלאָגן אַזאַ אַ גרויס פאַרשיידנקייַט פון קיילים ווי סעוטאַ. פאַרשידענע סעטאַלערז האָבן לינקס זייער שפּור, ספּעשאַלי אין די קולינאַריש קונסט, וואָס האט שוין פאַוואָרעד דורך די ים פּראַקסימאַטי, פֿון ווו דער בעסטער פּראָדוקטן זענען גענומען. איר קענען טעם דאָ עטלעכע מין פון פישעס און שעללפיש, אַפּראָוטשינג אין דעם וועג די אַטלאַנטיק אקעאן און די מעדיטערראַנעאַן ים. נאָר האָבן אַ קוק בייַ די סענטראַל מאַרק און איר וועט פאַרשטיין דעם ריזיק פאַרשיידנקייַט פון פישעס בנימצא.
די טיפּיש שיסל אין קועטאַ איז נישט קאַמערשאַלייזד, אָבער איז געגעסן אין יעדער שטוב: 'ביג-לאָקשן זופּ מיט פיש'. לאָקשן זענען געגעסן מיט באָונלאַס פיש, געהאַקט, עס איז אַ מאַטראָס ס זופּ. עס איז אויך פּראָסט מיט באָונלאַס סאַרדינז און אַנטשאָווויז. דעם פאַן קענען אויך זיין טייסטאַד מיט שרימפּס און קלאַמז. עס איז טאַקע געשמאַק.


text:
ציוויליזאציע
ציוויליזאציע (ענגליש: civilization) איז א ציווילער הייפעלע פון מענטשן אין איין לאנד מיט זייערע ווערטשאפט און חכמות. ציוויליזאציע ווערט באקאנט מיט מענטשן וואס געהערן צו א גרופע פעלקער אדער מדינות וואס טיילן זיך מיט די זעלבע פרינציפן, ווי קולטור, רעליגיע און ווערטן, און אפשר שטאמען פון איין עטנישע גרופע. אזוי קענען זיי האבן ענלעכע שרייבן סיסטעמען, געזעץ סיסטעמען און טראנספארט סיסטעמען.
די היינטיקע מערבדיקע ציוויליזאציע געפינט זיך אין מערב און צענטראלער אייראפע, צפון אמעריקע, אויסטראליע און ניי זילאנד.
עטימאלאגיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
קולטורעלע אידענטיטעט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
"ציוויליזאציע" קען באדייטן די קולטור פון א קאמפלעקסער געזעלשאפט, און נישט נאר די געזעלשאפט אליין. יעדע געזעלשאפט האט א געוויסע זאמלונג פון געדאנקען און פירונגען, און א געוויסע גרופע פאבריקאציעס און קונסטן מיט וואס מען דערקענט יענע געזעלשאפט. במשך דער צייט טוט א ציוויליזאציע זיך אנטוויקלען אין פארוויקלטע קולטורן, וואס שליסן איין ליטעראטור, קונסט, ארכיטעקטור, רעליגיע און פירונגען פון דעם עליט.
די פארוויקלטע קולטור פארבונדן מיט ציוויליזאציע האט א טענדענץ צו פארשפרייטן און באאיינפלוסן אנדערע קולטורן, ווי אמאל טוט זיין אינגאנצן אסימילירן. למשל די כינעזישע ציוויליזאציע האט אזוי באאיינפלוסט די שכנותדיקע ציוויליזאציעס פון קארעע, יאפאן און וויעטנאם.


text:
דיגעל דאט קאם - Digle.com
די אחראים: זייער נייגעריג, אחראי, מאשקע, thefact
דיגעל דאט קאם - Digle.com
קאמפאני דיגעל Digle?
סאיז א יומען סוירטש ענדזשין.
דאס הייסט אז ווען איר זיכט עפעס אוויף גוגל באקומט איר געווענליך קודם אין דער רעזולאטס עדס אנשטטס וואס איר זיכט טאקע.
אבער אין דיגעל זיכט עס פאראייך א יומען פערזאן דאס מיינט no more אדווערטייזמענטס נאר פונקט וואס איר זיכט ''סאיז ממש מוראדיג''
קוקטס עס נאך סאיז סאך מער וואו איך האב ענק געזאגט.
ווער עס וויל קען ווערן א זיכער פאר אנדערע מענטשען קען זיך רעדזשיסטערען אין מען מאכט קרעדיטס וואס איז ווערד געלט אין וווען מעו האט וועליא 30 דאללער באקומט מען עס דורך פעיפאל
גייט צו https://www.digle.com פאר מער אינפארמאציע.
הצלחה רבה
-
- שר חמש מאות
- תגובות: 577
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 08, 2012 6:59 pm
2017avr האט געשריבן:האט איר שוין געהערט פון דער נייע
קאמפאני דיגעל Digle?
סאיז א יומען סוירטש ענדזשין.
דאס הייסט אז ווען איר זיכט עפעס אוויף גוגל באקומט איר געווענליך קודם אין דער רעזולאטס עדס אנשטטס וואס איר זיכט טאקע.
אבער אין דיגעל זיכט עס פאראייך א יומען פערזאן דאס מיינט no more אדווערטייזמענטס נאר פונקט וואס איר זיכט ''סאיז ממש מוראדיג''
קוקטס עס נאך סאיז סאך מער וואו איך האב ענק געזאגט.
ווער עס וויל קען ווערן א זיכער פאר אנדערע מענטשען קען זיך רעדזשיסטערען אין מען מאכט קרעדיטס וואס איז ווערד געלט אין וווען מעו האט וועליא 30 דאללער באקומט מען עס דורך פעיפאל
גייט צו https://www.digle.com פאר מער אינפארמאציע.
הצלחה רבה
א האלבע יאר צוריק האב איך געשריבן דא,
אז א היימישע יונגערמאן אין סטעמפּורד היל לאנדאן
האט עס געמאכט
viewtopic.php?f=6&t=23704&p=1242774&hilit=digle#p1242774
- שלמה הילדעסהיימער
- שר חמשת אלפים
- תגובות: 5407
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג דעצמבער 14, 2014 8:38 pm
שלמה הילדעסהיימער האט געשריבן:וויאזוי מאכט די פירמע געלט?
1)אז ווען די ווילסט מען זאל עפעס זיכען פארדיך דארפסטי האבן קרדיטס ביי זיי און דעסס קאסט געלט אזוי מיין איך.
1)זיי האבן גוגל עדס וואס געבט בערך 10.15 צענט פער קליק אויב נישט מער במילא אויב זיי האבן אסאך באזיכער וואס קליקט אויף דער עדס קענען זיי מאכן אסאך געלט
- מומחה עצום
- שר ששת אלפים
- תגובות: 6841
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 08, 2011 2:26 pm
- לאקאציע: צייטווייליג אויפן עולם הזה
- פארבינד זיך:
מיר שטעלן צו קאמפיוטער און טעכנאלאגיע הילף, טעק סופארט, וועב דיזיין, פראגראמינג, גראפיקס אדער סיי וואס איר ווילט פאר די בעסטע פרייזן.
צוריק צו “אינטערנעט און אימעיל”
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך איצט דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און איין גאסט


text:
אנא פראנק
אַנעליס מאַרי ("אַנאַ") פֿראַנק ( 12טן יוני 1929 – 31סטן מערץ 1945) איז געווען א יידיש מיידל פון דייטשלאנד וואס האט געשריבן א טאגבוך וועגן דעם מצב אין וואס זי און איר פאמיליע האבן זיך געפונען ווען זיי האבן זיך באהאלטן פון די נאציס אין א בוידעם פון א פארבריק אין אמסטערדאם.
פארן סוף פונעם קריג איז די פאמיליע פאר'מסר'ט און געכאפט געווארן און זי מיט איר פאמיליע זענען פארשיקט געווארן אין אוישוויץ און בערגן-בעלזן, וואו זי און רוב פון איר פאמיליע זענען געשטארבן פון הונגער און מגיפות.
איר פאטער האט איבערגעלעבט די מלחמה און האט זיך צוריק געקערט צו אמסטערדאם וואו ער האט געפונען אַנ'ס טאגבוך, און האט געדרוקט און פארשפרייט איר טאגבוך אין בוך פארמאט, ביז היינט צוטאגס איז די טאגבוך פון אַן פראנק און אירע איבערזעצונגען אין הונדערטער שפראכן איינע פון די מערסט פארשפרייטע ביכער אין די געשיכטע פון די וועלט.
לעבנסגעשיכטע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אַנאַ פראנק איז געבוירן געווארן אין פראנקפורט, דייטשלאנד, דעם 12טן יוני 1929, די צווייטע טאכטער פון איר פאטער אטא היינריך פראנק און איר מוטער עדיט האלענדער.
נאָך דעם וואס די נאַציס האָבן איבערגענומען די מאַכט אין דײַטשלאַנד און האָבן געװינען די מוניציפּאַלע װאַלן אין פֿראַנקפֿורט אין מערץ 1933, איז עדיט מיט די קינדער איבערגעפֿאָרן קײַן אָכן צו איר מוטער. אָטאָ פֿראַנק האָט קורץ שפּעטער באַקומען אן אָנמוט צו שאַפֿן אַ האָלענדישע צװײַג פֿון דער פֿירמע "Opekta" אין אַמסטערדאַם, װאָס ער האָט אָנגענומען. זײַן משפּחה האָט אים נאָכגעפֿאָלגט אַ יאָר שפעטער.
ווען די צווייטע וועלט מלחמה האט אויסגעבראכן אין 1939, האט האלאנד פראקלאמירט נייטראלקייט. פונדעסוועגן האט נאצי דייטשלאנד אינוואדירט האלאנד און בעלגיע דעם 10טן מיי 1940. האלאנד איז איינגענומען געווארן אין פינף טעג און האט נאכגעגעבן דעם 15טן מיי. גלייך נאך דער דייטשער אינוואזיע האבן זיך אנגעהויבן די גזירות קעגן דעם האלענדישן יידנטום, וואס האט דעמאלסט געציילט 140,000 מענטשן (מיט נאך 30,000 דייטשע פליטים, צווישן זיי די משפחה פון אַן פראנק). ביים סוף פון דער מלחמה זענען געבליבן לעבן נאר 40,000 יידן, וואס די מערהייט פון זיי האבן איבערגעלעבט ווייל זיי זענען באהאלטן געווארן און מ'האט זיי נישט געכאפט. די אנדערע האט מען געשיקט אין קאצעטן אין האלאנד (דער גרעסטער פון זיי איז געווען וועסטערבארק), פון וואס די מערהייט האט מען געשיקט אין באנען צו די טויט לאגערן אין פוילן, וואו זיי זענען אומגעקומען.


text:
האלאנד
האָלאַנד (האלענדיש: Nederland) איז אַ קליין לאַנד אין אײראָפּע, מיט א באפעלקערונג פון מער ווי 16 מיליאן. עס גרעניצט זיך מיט דעם צפון ים צום צפון און מערב, בעלגיע צו דרום און דייטשלאנד צו מזרח. האלאנד איז א גרינדער מיטגליד פונעם אייראפעישן פארבאנד. די הויפט שפראך אין האלאנד איז האלענדיש, אבער אין צפון פון לאנד רעדט מען אויך פריזיש. אן איינוואוינער פון האלאנד איז א "האלענדער".
די גרעסטע שטעט אין האלאנד זענען אמסטערדאם, דען האג און ראטערדאם. אַמסטערדאַם איז די הױפּטשטאָט , אבער די רעגירונג און פארלאמענט זיצן אין דען האג. דער פארט פון ראטערדאם איז דער גרעסטער פארט אין אייראפע–אזוי גרויס ווי די נעקסט דריי גרעסטע צוזאמען.
די הויפט טייכן אין האלאנד זענען דער ריין, דער וואַל און דער מאָז.
האלאנד איז זייער א פלאך לאנד; נאר 50% פונעם לאנד איז מער ווי איין מעטער איבער דם ים-פלאך. אומגעפער 17% פונעם שטח פון לאנד איז פריער געווען וואסער (ים און אזערעס) און מענטשן האבן געמאכט דארט א יבשה.
האלאנד האט גאר א גרויסע באפעלקערונג ענגקייט פון 406 מענטשן א ק"מ2. האלאנד איז דער וועלטס צווייטער גרעסטער עקספארטירער פון עסן און לאנדווירטשאפט פראדוקטן, נאך די פאראייניגטע שטאטן, א דאנק וואס זיין ערד איז גוט פרוכפערדיק און דאס לאנד האט א צארטן קלימאט.
האלאנד איז איינע פון די ערשטע לענדער אין דער וועלט צו האבן א געוויילטן פארלאמענט; זייט 1848 איז זיין רעגירונג א פארלאמענטארע דעמאקראטיע און א קאנסטיטוצאנעלע מאנארכיע. האלאנד ווערט גערעכנט א גאנץ ליבעראל לאנד.
האלאנד איז א גרינדער מיטגליד אין די אייראפעישער פארבאנד, אייראזאנע, G-10, נאטא, ארגאניזאציע פאר עקאנאמישע קאאפעראציע און אנטוויקלונג און וועלט האנדל ארגאניזאציע. פינף אינטערנאציאנאליע געריכטן זענען פלאצירט אין האלאנד, ווי אויך די אייראפעישע קרימינעל אינטעליגענץ אגענטור אייראפאל. האלאנד געהערט צו דער שענגען זאנע.
האלאנד האט א מארק-באזירט געמישטע עקאנאמיע, און ראנגירט 17ט צווישן 177 לענדער לויטן אינדעקס פון עקאנאמישער פרייהייט.
אינהאַלט
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דאס לאנד איז געווארן אויפגעשטעלט אין יאר 1581 ווי די האלענדישע רעפובליק, וואס דאן איז עס געווארן זעלבסטשענדיג פון שפאניע.
עס איז דאן געווארן א מאכט און געבליהט אזש ביז די זיבעצטן יאר הונדערט איז זי שוין געווארן א אימפעריע פאר זיך.
די תקופה ווערט באצייכנט די גאלדענע תקופה פון האלאנד.
נאך דעם וואס נאפאליאן האט עס איינגענומען האט עס צוריקבאקומען זיין זעלבסשטענדיגקייט אין 1815 צוזאמען מיט נאך טעריטאריע וואו עס זענען היינט די לענדער פון בעלגיע און לוקסעמבורג.
בעלגיע האט באקומען זעלבשטענדיגקייט פון האלאנד אין 1830, און לוקסעמבורג אין 1867.
אין דער ערשטער וועלט מלחמה איז זי געווען נייטראל אבער ביי די צווייטע איז זי איינגענומען געווארן דורך די נאציס אין חודש אייר ת"ש און איז באפרייט געווארן אין יאר תש"ה.
עס זענען געווען אסאך חסידי אומות העולם אין האלאנד אבער דאך איז די יודישע געמיינדע אין האלאנד כמעט אינגאנצן פארטיליגט געווארן דורכאויס די צווייטע וועלט קריג.
האלאנד איז געווען איינע פון די לענדער וואס האבן אויפגעשטלעט דעם אייראפעישן פארבאנד אין 1992.
פאליטיק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פון 1581 ביז נאפאלעאן האט איינגענומען דאס לאנד אין 1806 איז האלאנד געווען א רעפובליק. אין 1815 איז האלאנד געווארן א קאנסטיטוציאנאלע מאנארכיע און אין 1848 א פארלאמענטארע דעמאקראטיע, ביזן היינטיקן טאג.
דער ראש מלוכה איז דער מאנארך, היינט דער קעניג ווילעם אלעקסאנדער. פריער איז געווען די מלכה בעאטריקס, וואס האט געדינט 33 יאר ביזן עלטער פון 75, ווען זי האט אבדיקירט דעם 30סטן אפריל 2013.
די רעגירונג ווערט געפירט דורכן קאבינעט, וואס האט 13 ביז 16 מיניסטארן. דער פארזיצער פונעם קאבינעט איז דער פרעמיער מיניסטער, וואס אפיציעל איז ער גלייך מיט אלע אנדערע מיניסטארן. זייט אקטאבער 2010 איז מארק רוטע דער פרעמיער מיניסטער. דער פארלאמענט, דער "שטאטן-גענעראל", האט די מאכט צו שאפן געזעצן, און אנטהאלט צווי קאמערן, דער ערשטער קאמער מיט 75 מיטגלידער און דער צווייטער קאמער מיט 150 מיטגלידער.
פראווינצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
האלאנד ווערט צעטיילט אין 12 פראווינצן:
- כראנינגען (Groningen)
- פריזלאנד (Friesland)
- דרענטע (Drenthe)
- אוועראייסל (Overijssel)
- פלעוואלאנד (Flevoland)
- כעלדערלאנד (Gelderland)
- אוטרעכט (Utrecht)
- צפון האלאנד (Noord-Holland)
- דרום האלאנד (Zuid-Holland)
- זילנאד (Zeeland)
- צפון בראבאנט (Noord-Brabant)
- לימבורג (Limburg)
עקאנאמיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
האלאנד האט אן אנטוויקלטע עקאנאמיע און שפילט א ראלע אין דער עקאנאמיע פון אייראפע שוין עטלעכע יארהונדערטער. זייט דעם 16טן יארהונדערט זענען שיפעריי, פישעריי, לאנדווירטשאפט, האנדל און באנקירן פירנדע סעקטארן פון דער האלענדישער עקאנאמיע. האלאנד האט א הויכן ניווא פון עקאנאמישער פרייהייט.
די הויפט מיטהאנדל לענדער פון האלאנד זענען (אין 2013) דייטשלאנד, בעלגיע, דאס פאראייניגטע קעניגרייך, די פאראייניגטע שטאטן, פראנקרייך, איטאליע, כינע און רוסלאנד. האלאנד איז איינע פון דער וועלטס צען פירנדיגע עקפארטירער לענדער. דער גרעסטער אינדוסטריעלער סעקטאר איז עסנווארג. אנדערע חשובע אינדוסטריעס זענען כעמיקאלן, מעטאלורגיע, מאשינעריי, עלעקטרישע גיטער און טוריזם. אינטערנאציאנאלע פירמעס וואס ארבעטן אין האלאנד שליסן איין אונילעווער, היינעקען, שעל, פיליפס און טאמטאם.
האלאנד האט די 17טע גרעסטע עקאנאמיע אין דער וועלט און ראנגירט 10ט אין ברוטא נאציאנאלער פראדוקט פאר א מענטש. אין אפריל 2013 איז ארבעטסלאזקייט געשטאנען ביי 8.2% פון דער ארבעטסקראפט.
די פינאנץ- און האנדל-הויפטשטאט פון האלאנד איז אמסטערדאם. די אמסטערדאם בערזע, א טייל פון אייראנעקסט, איז דער וועלט'ס עלטסטע בערזע און איינע פון די גרעסטע בערזעס אין אייראפע. זי געפינט זיך לעבן דאם סקווער אין צענטער פון דער שטאט. האלאנד איז געווען א גרינדער מיטגליד פון דער איירא, און האט געטוישט זיין געוועזענע וואלוטע, דעם גולדן, דעם 1טן יאנואר 1999 פארן צוועק פון האלטן חשבונות, צוזאמען מיט נאך 15 גרינדער מיטגלידער פון דער איירא. די קורס ביים טוישן איז געווען 2.20371 גולדן פאר איין איירא. די איירא מטבעות און פאפיר-געלט האט מען ערשט געניצט דעם 1טן יאנואר 2002. אין די קאראאיבישע נידערלאנדן ניצט מען דעם אמעריקאנער דאלאר אנשטאט דער איירא.
די פלאצירונג פון האלאנד שאפט א שיינעם צוטריט צו די מארקן פון דעם פאראייניגטן קעניגרייך און דייטשלאנד. דער פארט פון ראטערדאם איז דער גרעסטער פארט אין גאנץ אייראפע.
לעבן סלאכטערן געפינט זיך דאס גראנינגען גאז פעלד, איינע פון די גרעסטע נאטירלעכער גאז פעלדער אין דער וועלט. זייט די מיטעלע 1970ער יארן האט דאס פעלד שוין פראדוצירט גאז ווערט €159 ביליאן.
לאנדווירטשאפט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
דער האלענדישער לאנדווירטשאפט סעקטאר איז גאנץ מעכאניזירט, מיט א שטארקן פֿאקוס אויף אינטערנאציאנאלע עקספארטן. ער באשעפטיקט אומגעפער 4% פון דער האלענדישער ארבעטסקראפט, אבער פראדוצירט גרויסע איבערבלייבן פאר דער עסן-פראדוצירן אינדוסטריע און שאפט 21 פראצענט פון אלע האלענדישע עקספארטן.
האלאנד עקספארטירט צוויי דריטל פון דער וועלט'ס בלימען.
טראנספארט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די פארקער אויף האלאנד'ס גאסן האט זיך פארמערט כסדר זייט די 1950ער יארן און שטייט היינט העכער פון 200 ביליאן ק"מ א יאר, דריי פערטל מיט אן אויטא. פון אלע נסיעות אין האלאנד, פארן העלפט מיט אן אויטא, 25% מיט א ראווער, 20% צו פיס און 5% מיט פובליקן טראנספארט. דער נעצווערק פון גאסן איז לאנג 139,295 ק"מ, כולל 2,758 ק"מ פון אויטאסטראדעס, איינע פון די מערסט געדעכט שאסיי נעצווערק אין דער וועלט, מער ווי דייטשלאנד און פראנקרייך, אבער נישט אזוי געדעכט ווי בעלגיע. די באן נעצווערק איז לאנג 3,013 ק"מ. עס ווערט גערעכנט אז אין האלאנד זענען 18 מיליאן ראווערס (מער ווי ס'איז דא מענטשן אין לאנד). די גאסן האבן 35,000 ק"מ פון ראווער-וועגן.
ראטערדאם האט דעם גרעסטן פארט אין אייראפע; די מעז און ריין טייכן שאפן זייער גוט צוטריט קיין באזעל, שווייץ און קיין פראנקרייך. די הויפט סחורות וואס גייען אדורך דעם פארט זענען פעטראכעמיקאלן.
סכיפאל פליפארט, א ביסל דרום-מערב פון אמסטערדאם, איז דער הויפט אינטערנאציאנאלער פליפארט אין האלאנד און דער פינפט-אשעפטיקסטער אין אייראפע לויט צאל פון פאסאזשירן.
דעמאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
האלאנד האט א געשאצטע באפעלקערונג פון 16,785,403 ביים 30סטן אפריל 2013. עס איז דאס צענטע מערסט באפעלקערטע לאנד אין אייראפע און דאס 63סטע מערסט באפעלקערטע לאנד אין דער וועלט. פון 1900 ביז 1950 האט די באפעלקערונג זיך געטאפלט פון 5.1 מיליאן מענטשן ביז 10 מיליאן. די געבורט ראטע איז 1.78 קינדער א פרוי, העכער פון א סך אייראפעאישע לענדער, אבער נישט גענוג צו האלטן די באפעלקערונג פון גיין אראפ. לעבנס-ערווארטונג איז גאנץ הויך, 83.21 פאר מיידלעך און 78.93 פאר יינגלעך. די באפעלקערונג צעטיילט זיך, לויט אן אפשאץ פון 2005: 80.9% האלענדיש, 2.4% אינדאנעזער, 2.4% דייטשע, 2.2% טערקן, 2.0% סורינאמער, 1.9% מאראקאנער, 0.8% אנטילער און ארובער, און 7.4% אנדערע.
האלענדער זענען די העכסטע מענטשן אין דער וועלט, מיט א דורכשניטלעכער הויך פון 1.81 פאר געוואקסענע מענער און 1.67 פאר געוואקסענע פרויען (אין 2009).
די גרעסטע שטעט אין האלאנד זענען אמסטערדאם (באפעלקערונג 821,702), ראטערדאם (624,799), דען האג (514,782), אוטרעכט (334,160) און איינדהאוון (223,272).
שפראך[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די אפיציעלע שפראך פון האלאנד איז האלענדיש. אין דעם צפונדיקן פראווינץ פריזלאנד איז מערב פריזיש א צווייטע אפיציעלע שפראך. אין די קאראאיבישע אינזלען סאבא און סטאטיאוס, וואס זענען א טייל פון האלאנד, ווערט ענגליש ברייט גערעדט. אין 1956 האט מען אנערקענט אפיציעל די שפראכן יידיש און ראמאני.
יודן און יודישקייט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- זעט דעם הויפּט אַרטיקל – האלענדישע יידנטום
דער ערשטער דאקומענט וואס דערמאנט די יידישע קהילה פון האלאנד קומט פונעם 12טן יארהונדערט. אינעם מיטל אלטער האבן געוואוינט ווייניג יידן אין האלאנד. פונעם מיטל אלטער ביזן 17טן יארהונדערט הערט מען נישט וועגן די יידן אין האלאנד.
ביים אנהייב פון דער צווייטער וועלט-מלחמה זענען געווען 10% פון אמסטערדאמס איינוואוינער יידן.
היינט ווערט גערעכנט אז אומגעפער 40,000 יידן וואוינען אין האלאנד, צווישן זיי 10,000 ישראלדיקער וואס האבן זיך באזעצט אין לאנד. רוב פון די יידן האבן נישט קיין שייכות מיט די אפיציעלע יידישע געמיינדעס.
דער הויפט רב פון האלאנד איז הרב בנימין דזשעיקאבס.


text:
דזשארזש וואשינגטאן
דזשארזש וואשינגטאן (22טן פעברואר, 1732 - 14טן דעצעמבער, 1799) איז געווען דער ערשטער פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן, פון אפריל 30, 1789 ביזן 3טן מערץ, 1797. ער איז געווען דער הויפט קאמענדאנט פון דער רעוואלוציאנערישער ארמיי.
די הויפט שטאט וואשינגטאן די סי הייסט נאך אים און אויך דער שטאַט וואשינגטאן. ער איז דער איינציגסטער פרעזידענט וואס האט א שטאט וואס הייסט נאך אים.
וואשינגטאנס געזיכט איז היינט א נאציאנאלער סימבאל פון אמעריקע. זיין בילד באווייזט זיך אויף דעם 1 דאלער פאפירגעלט און אויך אויפן קוואדער מטבע.
וואשינגטאן האט געהנאט אן אריסטאקראטישן לעבנסטיל. ער פלעג יאגן פוקסן און שפילן קארטן , טריק-טראק און ביליארד.


text:
פאראן ווייניג באגריפן אין אונזער טעפל וואס ברענגט אויף אזויפיל ליידנשאפט און א געמיש פון געפילן מקצה אל הקצה ווי "סיסטעם". "דער סיסטעם" מיינט געווענליך דעם כלל-כולו לעבנסשטייגער פון חסידים און חסידישע אידן. עס נעמט אריין אונזערע בתי חינוך, מהלך החיים, מהלך המחשבה, התנהגות, געשמאקן, וועלט-אויסקוק וכו' וכו' -- א וכולהו אויפ'ן וכולהו. "סיסטעם" אין דעם קאנטעקסט איז אזוי ברייט, טיף, און ארומנעמיג, אז ס'איז כמעט אוממעגליך צו געהעריג דעפינירן.
אינעם "סיסטעם" לעבן טויזנטער מענטשן -- אלערליי מענטשן, מיט אלערליי נויגונגען, געדאנקענגענג, מאס פרומקייט אא"וו. דער סיסטעם האט זיך אנטוויקלט אין די יארן נאך דער לעצטער וועלט-קריג, דורך די גאר פרומע אידן וואס האבן געוואלט פארזעצן מיט א גאר-פרומען מהלך החיים. אין משך פון דער צייט האט דער סיסטעם זיך אנטוויקלט און צעצווייגט.
דער סיסטעם האט אויפגעהאדעוועט נייע דורות -- טויזנטער מענטשן, קינדער און אייניקלעך פון די יסודי ומייסדי הסיסטעם. די נייע דורות זענען נישט באשטאנען פון מענטשן וואס האבן זיך פרייוויליג אנגעשלאסן אינעם סיסטעם, נאר פון אזעלכע וואס זענען שוין געבוירן געווארן אין די גרעניצן פון דעם סיסטעם. ווען די דאזיגע סיסטעם-געבוירענע מענטשן זענען אונטערגעוואקסן און אנגעהויבן קוקן און טראכטן, האבן זיי זיך צומאל געפונען אין א מצב וואס איז זיי נישט געפעלן געווארן. זיי האבן געהאלטן -- זיי האלטן -- אז ווי ערוואקסענע און יחידים האבן זיי א רעכט צו אליין טראכטן און באשליסן וואס צו טאן מיט זייער לעבן.
פון דא און ווייטער, צעטיילן זיך די דאזיגע סיסטעם-קריטיקירנדע מענטשן אין עטליכע קאטעגאריעס. אבער די חילוקים זענען נישט נוגע צו דער טעמע. איך וויל זיך בעיקר אפשטעלן אויפ'ן חלק הנוגע למעשה. דער חלק הטעאריע -- וואס איז נישט גוט, פארוואס ס'איז נישט גוט, וואס מען וואלט געדארפט טאן, וויאזוי דאס אויסצופירן -- קענען זיין געשמאקע שמועס-טעמעס. איך וויל יעצט פרואווען בלייבן פאקוסירט אויף וויאזוי צו גיין פון דא און ווייטער, דהיינו, נאך דעם וואס דער סיסטעם איז שוין יא דא און מיר זענען דערינען.
די ערשטע זאך וואס איך פרואוו זיך האלטן פאר די אויגן ביים אנאליזירן דעם סיסטעם איז, אז אפילו אלע נעגאטיווע זאכן וואס ווערן צו אים צוגעשריבן זאלן זיין אינגאנצן אמת, איז נישטא אויף וועמען צו זיין ברוגז. דער סיסטעם האט זיך אנוויקלט און אנטוויקלט זיך ווייטער לויט די אומשטענדן, געשעענישן, און מענטשן וואס וואוינען אין אים. דער סיסטעם איז נישט אנטשטאנען פון איין יחיד אדער גרופע פון יחידים וואס האט זיך אוועקגעזעצט פארשרייבן א בלו-פרינט וואס איז דערנאך אויסגעפאלגט געווארן. דער סיסטעם, ווי יעדער סיסטעם, האלט אין איין זיך טוישן. די שינויים געשעען שטיל, פאמעליך, ריקן זיך אריין כמעט אומבאמערקט. אבער אויב קריכט מען ארויס, אזוי צו זאגן, פונעם יעצט, און מען באטראכט דעם "ביג פיקטשור", זעט מען עס קלאר.
אויב דער סיסטעם איז א פועל יוצא פון, לאמיר עס אנרופן, סאציאלער עוואלוציע, בלייבט נישט איבער אויף וועמען זיך צו בייזערן, אויסער אויפ'ן עצם פראצעס. זיך ברוגז'ן אויף א פראצעס האט דאך אבער נישט קיין פשט. איז די ערשטע זאך, אפילו אויב מען איז פארווייטאגט, זאל מען נישט לאזן די ווייטאג זיך פארוואנדלען אין א כעס, ווייל דעמאלט ווערט דער פאָקוס צעשווימען.
נאך דארף מען געדענקען, אז די עלטערן און משפחה, וואס "שטייען אין וועג" פונעם מענטש צו טאן וואס ער האלט פאר ריכטיג, זענען אויך טייל פונעם זעלבן סיסטעם. איז, אפילו יענע זאלן זיין 100 פראצענט אומגערעכט מיט'ן נישט פארשטיין א משפחה-מיטגליד וואס וויל לעבן אנדערש ווי ער איז אויפגעברענגט געווארן, זענען זיי, נאך אלעם, פראדוקטן פון א סיסטעם וואס זיי האבן נישט געשאפן. דער זעלבער סיסטעם האט זיי אויסגעשטעלט אנצוקוקן די וועלט און דאס לעבן מיט א געוויסן בליק; און דער זעלבער סיסטעם האט זיי פראגראמירט צו טראכטן און זיך אויפפירן וויאזוי זיי טראכטן און פירן זיך אויף. (היפאקריטן, שלעכטע מענטשן, "קאנטראל פריקס" זענען אויך פאראן איבעראל בשפע ובהרחבה.)
במילא, אפילו מיר זאלן אננעמען אז זיי זענען נישט גערעכט, איז ריכטיגער זיי אנצוקוקן ווי קאלעגע-קרבנות -- אדער ווי מענטשן מיט גוטע און שלעכטע נטיות, ווי זיי וואלטן געווען סיי וואו -- איידער טייל פון דער פראבלעם.
בנוגע סיסטעם ווי א קאנצעפט, דארף מען אין אכט נעמען אז די וועלט באשטייט פון א סך קליינע סיסטעמס. כמעט יעדע געזעלשאפט לעבט און פונקציאנירט אויפ'ן דיקטאט פון געזעצן און נארמעס. אין יעדער קולטור זענען פאראן זאכן וואס זענען אומאקצעפטירבאר. יעדעס לאנד האט די מושגים פון גוט און שלעכט. כמעט יעדער מענטש האט פאר זיך רויטע ליניעס, וואס אויב זאל ער זיי איבערטרעטן וועט ער זיך טרעפן "אויף צרות". אין א סיסטעם וואו דער יחיד באקומט מער פרייהייט און ברייטערע ברירות, איז די ערווארטונג אויך העכער און ברייטער. אנטוישונג, ובכן, קומט אויך אפטער, שנעלער, און שארפער. אין יעדער געזעלשאפט זענען פאראן גרעניצן, וואס אויב וואגסטו זיי איבערטרעטן, וועלן די ארומיגע דעם איבערטרעטער אויסשפייען.
איז, סיסטעם כשלעצמו איז נישט קיין עקסקלוסיווע דערשיינונג דווקא ביי אונז. סיסטעם איז נישט גוט אדער שלעכט. ס'איז א פאקט פון לעבן. כך הוא דרכו של עולם.
לאמיר יעצט רעדן פון אונזער סיסטעם. ס'איז קלאר אז אונזער סיסטעם האט פעלערס. פארוואס איז עס קלאר? ווייל יעדער סיסטעם, ווי גוט ער זאל נאר זיין, איז געפלאגט פון חסרונות. מיר זעען דאך אויך אז עס זענען ביי אונז פאראן אזעלכע, פאר וועמען דער סיסטעם ארבעט נישט. למעשה אבער קען מען זאגן אז דער סיסטעם ארבעט יא פאר'ן רוב. וויבאלד א סיסטעם איז בהכרח געצילט אויפ'ן כלל, לאזט זיך זאגן אז דער סיסטעם ארבעט.
עס זענען פאראן די פאר וועמען דער סיסטעם ארבעט נישט. עס זענען פאראן אזעלכע וואס קענען באצייכנט ווערן אפילו ווי קרבנות פונעם סיסטעם. אבער, ווידעראמאל, אזעלכע זענען פאראן איבעראל. ס'איז נאכנישט באשאפן געווארן דער סיסטעם וואס איז פולשטענדיג גוט און פריי פון פראבלעמען. מיר האבן אונזערע, אנדערע האבן זייערע. אלץ און איבעראל באשטייט פון א געמיש פון פרייד און טרויער, הרחבה און אנגסט, ליבע און שנאה, גליקליך און שרעקליך. די פרטים פון לעבן נעמען אן פארשידענע פארמען און דריקן זיך אויס אויף אנדערע וועגן. די סך-הכל באלאנץ איז אבער אייביג און איבעראל א קוגל פון ביידן.
במילא איז דער פאקט וואס דער סיסטעם פונקציאנירט נישט מיט א פולשטענדיגן שלימות נישט קיין סיבה פון אים אוועקצונעמען דעם זכות קיום.
די יחידים וואס שטויסן צוליב פיין און ליידן וואס זיי גייען דורך אינעם און פונעם סיסטעם קען מען נישט דן זיין. אין רוב פעלער איז זיי באמת ענג. אפגעזען וואס דער גורם זאל נישט זיין, טוט זיי עפעס וויי, און אויב ס'טוט וויי, שרייט מען. אויב שרייען איז נישט קיין אפציע, ווייל דאס עצם שרייען איז ביי אונז אפגעפרעגט, שטויסט מען. אויב עפעס טוט וויי און דאס געשריי ווערט דערשטיקט, וועט די ווייטאג געפינען אן אנדערן אופן וויאזוי ארויסצוקומען.
איך פרואוו די דאזיגע יחידים נישט דן זיין, און אויב דער דאזיגער יחיד איז מיר א באקאנטער, א גוטער פריינט, פרוביר איך אים פארשטיין אויך. איך רעד אבער יעצט נישט פון דעם מיעוט, נאר דעם סיסטעם און דעם כלל.
יא און נאכאמאל יא, דער סיסטעם איז נישט ריין פון פראבלעמען און קען דערהייבן תיקונים. דאס איז קלאר. מצד השני, אבער, אז מיר וועלן אריינקוקן אינעם עבר וועלן מיר זען אז עס זענען אייביג געווען אזעלכע וואס זענען "ארויסגעפאלן", וואס האבן איבערגעלאזט דעם סיסטעם. "ארויסגעפאלן" צי "אוועקגעגאנגען" האט אין יעדן פלאץ און תקופה אנגענומען אן אנדער פארעם -- שמד, אידאלאגיע אא"וו; אבער געגאנגען איז מען אייביג.
דאס זאגט אונז, אז דער סיסטעם-אנטלויף פענאמען האט נישט מיט אונז יעצט דא, ווייל ס'איז אייביג געווען. ס'איז אייביג געווען ביי אונז און ביי אלע אנדערע סיסטעמס. איבעראל זענען פאראן אזעלכע וואס זענען נישט צופרידן און ווילן גיין.
איז, יא, מען קען און מען מעג מתקן זיין, ווייל בעסער שאדט קיינמאל נישט. אבער צו זאגן אז "סיסטעם" איז שולדיג אין דעם אויפשטייג פון אנטלויפערס, איז נישט דער שכל'דיגסטער ארגומענט.
יעצט, א ווארט צו די, וואס טראכטן מער-ווייניגער ווי איך.
איך בין דא, בתוך עמי ובתוך סיסטעמתי. דאס איז מיין הויז. דא וואוין איך. דא לעב איך. דא לאַך איך, דא וויין איך. דא טאנץ איך, דא בין איך פרייליך, אומעטיג, אויפגעלייגט, טרויעריג. דא שפיל איך זיך. דא עס איך. דא בין איך געבוירן און דא וועל איך שטארבן. דא ווייסט מען פון מיר, דא וועט מען מיך געדענקען. דא וועט אמאל זיין א פיצל קינד וואס וועט טראגן מיין נאמען.
איך וויל נישט זען מיין הויז חרוב, אפילו אויב עס איז נישט מלא חן, אפילו אויב נישט אלעס געפעלט מיר, אפילו איך וואלט געקענט באשטיין אז פארשידענע זאכן זאלן זיין אביסל אנדערש. איך האב ליב דעם סיסטעם, פונקט ווי איך האב נאטירליך ליב אלץ וואס איז מיינס.
איך וואלט זייער געוואלט אז מיין הויז זאל זיין פערפעקט, אז אלעס מיט און אין אים זאל קלאפן אויף פולע הונדערט פראצענט. אבער איך האב עס ליב אפילו מיט די חסרונות, פונקט ווי כ'האב זיך אליין ליב, מיט מיינע חסרונות. כ'האב אויך ליב מיין משפחה, הגם ווי מענטשן האבן זיי חסרונות. כ'האב ליב מיינע חברים, הגם זיי האבן חסרונות, נישט ווייניגער און נישט קלענערע ווי דעם סיסטעם.
ווען א סיסטעם שטייט שטארק אויף פעסטע יסודות קען מען זיך ערלויבן אים צו שטופן און שטויסן. למעשה הענגט דער סיסטעם -- אוקעי, נישט אויף א האר, אבער יא אויף א שטריק. ער איז נישט דער מעכטיגער, אומרירבארער, אומבאזיגבארער ריז וואס ער איז אמאל געווען. ער הענגט אויף א שטריק, לאז זיין א דיקן. ווערט ער אבער אלץ שווערער, און די וואס האלטן אים אונטער ווערן אלץ שוואכער.
ארונטעררייסן מיט נעגאטיווע סענטימענטן שעדיגט אים מער ווי מיר ווילן. שטויסן שטעלט זיין קיום אין געפאר. אמאל האט מען זיך געקענט מער ערלויבן, ווייל ער איז געווען שטארקער און געקענט מער פארנעמען. היינט איז ער א קרעכצנדער זקן. קלעפ און העק שטעלן זיין לעבן אין סכנה.
דער סיסטעם וועט בלייבן, לכאורה. אזוי איז אייביג געווען. מיר וועלן זען מער מענטשן אים איבערלאזן; איבערקריכן די צוים וועט אין דער צוקונפט לכאורה ווערן אן אפטערע ערשיינונג. ס'איז נישט אויסגעשלאסן אז עס וועט קומען צו א מצב, ווען יעדער יחיד וועט פאר זיך האבן צוויי אייניגע ברירות פון בלייבן אדער גיין. עס קען זיין אז דער סיסטעם וועט זיך ווייטער אנטוויקלען, אזוי ווי ער האט געטאן ביז היינט, און מיר וועלן זיך טרעפן מיט אנדערע דינאמיקס.
אלעס קען זיין און גארנישט ליגט, באמת, ביי קיינעם אין די הענט. מיין שכל זאגט אבער אז דער בעסטער מהלך איז צו אקצעפטירן דעם סיסטעם ווי ער איז, און פרובירן זיך מאכן באקוועם אין זיינע גרעניצן. אויב באזייטיגט מען די רוגזה, די באשולדיגונגען, און מען זעצט זיך אוועק טראכטן תכלית וואס מען וויל, וואס איז מיר נישט גוט, וויאזוי וואלט מיר געווען בעסער, קען מען געפינען א וועג אין לעבן אן פיין און אנגסט, אן וויי טאן זיך און אנדערע.
איך ווייס אז מיין הנחה וועט צו א סך נישט קלינגען צו איבערצייגעוודיג. איך פארשטיי אויך אז וואס איך זאג איז ווייט נישט פריי פון לאגישע לעכער. מען קען פונקט אזוי מאכן א קעיס אויף פארקערט. איך אליין קען עס באווייזן; כ'בין זיכער, אז אנדערע קענען עס טאן נאך בעסער. אייגנטליך, מען קען אויף יעדער זאך מאכן א קעיס לכאן ולכאן, אייביג און איבעראל. אלא וואס יא, איך האב געפרואווט טיילן מיין פערספעקטיוו, און איך האף, אז מענטשן וואס טראכטן ווי איך און פלאנירן נישט קיין דראסטישע שריט, וועלן אין דעם פאסט געפינען עפעס, וואס וועט ביי זייער הארץ און מוח נושא-חן זיין.


text:
איך האב גראדע יעצט קונפירמט מיט איינעם וואס ארבעט ביי GB ער זאגט מיר אז מ'האט געקענט נעמען עני טיש בעקיטשע אין יענעם פעקידזש...
קאווע טרינקער האט געשריבן:6) קרעטשניף איז בכלל א שטאט? כ'האב געמיינט ס'איז א מין קוגעל.
קאווע טרינקער האט געשריבן:1) אויבער-ווישע, פיין. וואו איז אונטער-ווישע?
לעמאן דזשוס האט געשריבן:און איז נישט די גאנצע כוללים א הוילע שקר גס, און היינט זענען די אלע כוללים פונקט ווי א יעדע אנדערע כולל מיט'ן איינציגע אויסנאם אז אויף טעמפלער'ס כולל און ספינקא שרייבט מען נישט כולל אמעריקא און אלקא דמאיר ענינו...
היימישער ליטוואק האט געשריבן:קאווע טרינקער האט געשריבן:6) קרעטשניף איז בכלל א שטאט? כ'האב געמיינט ס'איז א מין קוגעל.
quote of the year winner!!!
ישמעאל הכהן האט געשריבן:BRUNCH רעסטאראנט לויפט א רעקלאמע שוין עטליכע וואכן אין די צייטונגען: COME IN FOR YOUR FREE BREAKFAST אין גרויסע ווערטער, אביסעלע אראפציר אין דער זייט שטייט אין קליין: 4.95 service charge.
מיר זענען קעלבער מיינט ער?
באניצער וואס לייענען דעם פארום: נישטא קיין אנליין באניצער און 2 געסט


text:
פארגיכערונג
אין קינעמאטיק (אן אפטיילונג פון פיזיק) איז די פאַרגיכערונג פון א זאך וויפיל די גיכקייט פון דער זאך ענדערט זיך אין א מאס צייט. אין איין דימענסיע איז די פארגיכערונג די ראטע ווי א זאך גייט גיכער אדער פאמעלעכער. אין אלגעמיין, אבער, איז גיכקייט א וועקטאר, און די פארגיכערונג שילדערט די ראטע פון ענדערונג פון סיי די גרייס און סיי די ריכטונג פון גיכקייט. אין אינטערנאציאנאלע איינסן מעסט מען פארגיכערונג אין מעטער א סעקונדע א סעקונדע.
אין קלאסישער מעכאניק, פאר א קערפער מיט קאנסטאנטער מאסע, איז די פארגיכערונג פראפארציאנעל צו דער נעטא קראפט וואס ווירקט אויף אים (ניוטאנס צווייטער געזעץ):
- F = m a
וואו F איז די רעזולטאטישע קראפט אויפן קערפער, m איז זיין מאסע און a איז זיין פארגיכערונג.
ווען א קערפער פאלט איבער דער ערד אין פרייען פאל, האט ער א פארגיכערונג פון (בערך) 9.8 מעטער א סעקונדע א סעקונדע. מען איז געוואוינט צו ניצן דעם בוכשטאב g פאר דעם נומער.


text:
טעילאר סוויפט
טײלאָר אַליסאָן סװיפֿט (אין ענגליש: Taylor Swift; געבוירן דעם 13טן דעצעמבער 1989 אין פענסילוועניע) איז א אמעריקאנער קאנטערי און פאפ זינגערין.
אין 2006 האט זי פובליקירט זירע ערשטע סינגל "Tim McGraw" וואס אינעם ערשטן וואך האט עס דעגרייכט דעם זעקסטן ארט אין די בילבארד. אקטאבער 2006 האט זי פובליקירט זירע ערשטן אלבאם "Taylor Swift". נאוועמבער 2008 האט זי פובליקירט דעם אלבאם "Fearless" וואס האט באקומען אן אויסצייכענונג אלץ די אלבאם פונעם יאר. לויטן פארבס מאגאזין אין 2009 פארדינט זי 18 מיליאן א יאר. אקטאבער 2010 האט זי פובליקירט זירע דריטן אלבאם "Speak Now" און ס'האט זיך פארקויפט איבער א מיליאן קאפיס אינעם ערשטן וואך.


text:
סאוועטן פארבאנד
דער פֿאַרבאַנד פֿון סאוועטישע סאָציאַליסטישע רעפּובליקן (רוסיש: Coюз CoBeTckиx CoциaлиcTичeckиx Pecпyблиk, סאיוז סאוועטסקיך סאציאליסטיטשעסקיך רעספובליק), אינקורצן פֿסס"ר (רוסיש: CCCP, סססר) אדער דער סאוועטן פֿארבאנד (רוסיש: CoBeTckий Coюз, סאוועטסקי סאיוז) איז געווען א סאציאליסטישע גרופע פון פופצן לענדער אין צפון-מזרח אייראפע און צפון-צענטראל-אזיע. ער האט עקזיסטירט פון י"א טבת ה'תרפ"ג ביז ט' טבת ה'תשנ"ב (1922 צו 1991). די גרעסטע מלוכה אין דער מלוכות-גרופע איז געווען רוסלאנד. די הויפטשטאט פונעם סאוועטן פארבאנד איז געווען מאסקווע.
די רעגירונגס-ארדענונג אינעם סאוועטן-פאַרבאַנד איז געווען קאמוניזם. פון איר פירער: וולאדימיר לענין, ער האט איינגעפירט קאמוניזם אין רוסלאנד, געשטארבן 1924. נאכדעם ווען ער איז געשטארבן, איז געווען א געראנגל, ווער עס וועט זיין די נייע געוועלטיקער, פונעם סאוועטן פארבאנד,
אין דער ענדע איז יאזעף סטאלין געווארן אין 1929 ביזן יאר 1953 ווען ער איז געשטארבן.
כרוסטשאוו איז דעמאלסט געווארן די פירער פון ראטן פארבאנד, און איר געפירט ביז 1964.
ברעזשנעוו פון 1964 ביז 1982.
אנדראפאוו פון 82' ביז 84'.
טשערניענקא פאר איין יאר ביז 85'.
און דער לעצטער, גארבאַטשאוו פון 1985 ביז יאר 1991, ווען די אייזערנע פארהאנג איז צאמגעפאלן.
לענדער[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אינעם פארבאנד זענען געווען, נאך פערצן לענדער אויסער רוסלאנד.
לעטלאנד, ליטע, עסטלאנד, ווייסרוסלאנד, אוקראינע, מאלדאוויע, גרוזיע, ארמעניע, אזערביידזשאן, קאזאכסטאן, אוזבעקיסטאן, טורקמעניסטאן, קירגיזסטאן, טאדזשיקיסטאן.


text:
בלוי
בלוי (#0000FF)
בלוי (אָדער בלאָ) איז איינע פון די 4 הויפט קאלירן, אויב מען גייט מיט דעם RGB (רויט, גרין, בלוי) קאליר פארמולא. לויט די RGB פארמולא, קען מען פון בלויז די דריי קאלירן צוקומען צו 16.7 מיליאן באזונדערע קאלירן.
דערקעגן זענען פאראן אנדערע קאליר פארמולא'ס, וועלכע אנערקענען נישט די קאליר בלוי אלס א הויפט קאליר.
די האריזאנט קוקט אויס פארן מענטשליכן אויג ווי סוואלט געווען בלוי, דעריבער רופען מענטשען אן די הימל בלוי, הגם באמת איז עס אינגאנצען נישט בלוי.
די אסטראנויטן אין קאסמאס זעען בלוט אין א בלויען קאליר, ווייל עס איז דארט נישט דא קיין אקסיגען.
ווען מען מישט צוזאם רויט און בלוי באקומט מען קאליר פערפל.
תכלת איז בלוי וואל, געמאכט פון א ספעציעלע בעל חי מיטן נאמען חלזון וואס קומט נאר ארוף פון ים איינמאל אין 70 יאר.


text:
קאַליי Ferries
קאַליי קשר צו דאָווער אין ענגלאַנד דורך פּראָם באַדינונגען אַפּערייטאַד דורך פּ & אָ Ferries, דפדס סעאַווייַס, נאָרפאָלקלינע און לד ליניע Ferries. די פּראָם קראָסינגז צווישן קאַליי און דאָווער נעמען טיפּיקלי אַרום קסנומקס שעה קסנומקס מינס און עס זענען אַרויף צו קסנומקס סאַילינגס טעגלעך. די טשעק-אין צייַט איז קסנומקס מינוט איידער אָפּפאָר פֿאַר וויכיקאַלז און קסנומקס מינוט איידער אָפּפאָר פֿאַר פֿיס פּאַסאַנדזשערז.
אן אנדער פאָלקס פּראָם מאַרשרוט איז דאָווער צו דונקערק (לעבן קאַליי) וואָס איז אַפּערייטאַד דורך דפדס סעאַווייַס און נעמט אַרום קסנומקס שעה.
Free מאַשין פּאַרקינג פאַסיליטיעס זענען בנימצא אין פראָנט פון די קאַליי פּראָם וואָקזאַל און די מאַקסימום בלייַבן איז דרייַ טעג.
די פּאָרט אין קאַליי איז אויך גלייַך לינגקט צו די פראנצויזיש motorway סיסטעם. די אַקסנומקס / עקסנומקס, וואָס גיט צוטריט צו די האַרץ פון France כולל פּאַריז און ווייַטער פון און די אַקסנומקס / עקסנומקס, אַ גייטוויי צו בענעלוקס און די צאָפנדיק European motorway סיסטעמס. די אַקסנומקס / עקסנומקס דירעקץ איר צו מערב France.
פּאַססענגערס טראַוואַלינג דורך פּראָם פון דאָווער צו קאַליי / דונקערק גיין דורך פראנצויזיש פּאַס / אידענטיטעט קאַרטל טשעקס אין די וק איידער עמבאַרקאַטיאָן, אלא ווי אויף אָנקומען אין France. פּאַססענגערס טראַוואַלינג אין די אנדערע ריכטונג פון קאַליי / דונקערק צו דאָווער דורך פּראָם גיין דורך פראנצויזיש אַרויסגאַנג טשעקס און וק פּאַס / אידענטיטעט קאַרטל טשעקס אין קאַליי / דונקערק איידער עמבאַרקאַטיאָן, און וק מינהגים טשעקס אויף אָנקומען אין די וק.
גאַסט אַטראַקשאַנז אין קאַליי, France
קאַליי איז ניט נאָר באַרימט פֿאַר ווייל אַ וויכטיק פּראָם פּאָרט קאַנעקטינג France און ענגלאַנד, אָבער אויך ווי אַ דעוועלאָפּינג טוריסט צענטער מיט זייַן רייַך קולטור ירושה, מיוזיאַמז, פראנצויזיש גאַסטראַנאַמיק דילייץ, ספּיריטיד נייטלייף און זייַן בעלפריעס, (סידזש טאָווערס קאַנסטראַקטאַד צו באַשיצן די שטאָט פון ינווייזשאַנז ) וואָס זענען יונעסקאָו וועלט העריטאַגע זייטלעך.
פאָלקס טוריסט און באַזוכער אַטראַקשאַנז אין קאַליי זענען: -
די זעקס בורגהערס מאָנומענט
די "ליי זעקס בורזשואזע" איז די מערסט באַרימט דענקמאָל פון קאַליי סקאַלפּטיד דורך ראָדין אין קסנומקס און דיפּיקס די האַרץ רענדערינג געשיכטע פון זעקס מענטשן וואס סערענדערד זיך צו מלך עדוואַרד ווו צו זייַן כאַנגד, אין האָפֿן אַז זייער שטאָט וואָלט אַנטדעקן זייַן פרייַהייַט. די געשעעניש וואָס גענומען שטעלן אויף קסנומקסטה אויגוסט קסנומקס איז געווען אַוווידיד רעכט צו דער מלך ס ווייַב מלכּה פיליפּפּאַ דע Hainault וואס געבעטן איר מאַן צו ספּער דער לעבן פון די זעקס נאָוטאַבאַלז. אבער די שטאָט געצויגן צו זיין אונטער די הערשן פון ענגליש ביז קסנומקס. צו קאַמעמערייט די געשעעניש די סטאַטוע איז געווען ינאָגערייטיד אויף קסנומקס יוני קסנומקס.
קאַליי טאַון האַלל
די שטאָט זאַל פון קאַליי איז איינער פון די וויכטיק לאַנדמאַרקס אין קאַליי דער הויפּט ווייַל פון זייַן אַרקאַטעקטשער און היסטארישע וויכטיקייט. די קאַנסטראַקשאַן פון די שטאָט זאַל גלאָקטורעם סטאַרטעד אין קסנומקס און זייַן הויפּט ציל איז געווען צו צונויפגיסן די שטעט פון קאַליי און Saint-Pierre. די ירעקשאַן איז ינטעראַפּטיד בעשאַס וועלט קריג איך און איז געווען לעסאָף געענדיקט אין קסנומקס. די אַרקאַטעקטשער פון די בנין איז אין ניי-Flemish נוסח מיט בריקס און שטיין ווייל די באַוווסט מאַטעריאַלס געניצט. די ספּירע פון די גלאָקטורעם שטייט קסנומקס מטרס הויך פון ווו אַן עלעקטריש גלעקל רינגס יעדער שעה. די שטאָט זאַל סטרוקטור איז אַזוי דיסטינגגווישינג אַז עס קענען זיין געזען פון מייל אַרום.
קאַליי ליגהטהאָוסע
די קאַליי ליגהטהאָוסע מיט זייַן טאַוערינג הייך פון קסנומקס מטרס און קסנומקס טריט צו קריכן צו די שפּיץ מייַ ויסקומען אַ ביסל צו טיירינג, אָבער די אַמייזינג ברעטטייקינג מיינונג פון די קאַליי שטאָט און די ענגליש טשאַננעל, אַז איר באַקומען צו דערפאַרונג, איז פון אַמאָל אין אַ לעבנסצייט. אויב מאַזלדיק און דער הימל איז קלאָר איר פילע אויך באַקומען צו זען די ווייסע Cliffs פון דאָווער וואָס זענען קסנומקס מייל אַוועק.
קלויסטער פון נאָטרע-דאַמע / עגליסע נאָטרע דאַמע
די קאַנסטראַקשאַן פון די קהילה פון נאָטרע-דאַמע האט שוין אָנגאָינג פֿאַר מער ווי קסנומקס יאָרן און די געמיש פון Flemish און ענגליש אַרקאַטעקטשעראַל סטיילז מייַ ויסקומען אַ ביסל מאָדנע אין די אָנהייב, אָבער עס איז די אָולדאַסט קהילה אין קאַליי און אויך האלט וויכטיקייט ווייַל עס איז געווען די חתונה וועניו פֿאַר אַלגעמיינע Charles de Gaulle און זיין ווייב יוואָננע אין קסנומקס. די ימאַדזשאַנאַטיוו מינדסעץ פון Flemish מייסאַנז און ענגליש אַרקאַטעקץ האָבן געגעבן דעם סטרוקטור אַן אויס פון דער פּראָסט Flemish-גאָטהיק קוקן. רענאַוויישאַנז אין קירך זענען נאָך אָנגאָינג פון די צייַט עס איז געווען סאַווירלי דאַמידזשד בעשאַס וועלט מלחמה וו.
קאַליי בעאַטשעס
די ביטשיז פון קאַליי אַז לויפן צוזאמען די אָפּאַל קאָוסט ניט נאָר פאָרשלאָגן אַ ויסגעצייכנט מיינונג פון די ענגליש טשאַננעל, אָבער זענען היים צו פילע ספּאָרט און פאַרווייַלונג פאַסיליטיעס אַזאַ ווי סייקלינג, וואַסער-ספּאָרט, יאַטשטינג, סאַילינג, ווינט Surfing, קאַנאָעינג, קייאַקינג, זאַמד יאַטינג, שפּריץ נאַרטע, אאז"וו די ביטשיז זענען יו.ען.-קאַליע און זענען באָרדערד דורך אַ נומער פון יטעריז און רעסטראַנץ אויב איר האָבן אַ "בייַ דער מאָמענט" אָנטרייַבן צו עסן. אויב איר זענען נישט פיל פון אַ ספּאָרט מענטש עס זענען אנדערע אָפּרו אַקטיוויטעטן אַזאַ ווי סאַנביידינג, סטראָללינג צוזאמען די פּראָמענאַדע ווי איר הנאה די מיינונג פון די פּאָרט.
די ציטאַדעל
די ציטאַדעל אין קאַליי איז אַ פאָרטיפיקאַטיאָן געבויט דורך Philippe לאַ הורפּערעל, האר פון Boulogne אין קסנומקס מיט די צושטייַער פון בירגערס פון קאַליי, אין סדר צו באַשיצן זייער שטאָט פון אַטאַקס. עס טכילעס געדינט ווי דער וווינאָרט פון Philippe לאַ הורפּערעל, האר פון Boulogne און דעמאָלט אין שפּעטער יאָרן געדינט ענגליש שרים אַזאַ ווי מלך עדוואַרד וו ביז קסנומקס, ווען לעסאָף די שטאָט גאַט זייַן פרייַהייַט. ווען די שטאָט גאַט אַמאַלגאַמאַטעד זיך France, די פראנצויזיש מלך רענאַווייטיד עס אין אַ פּאַזראָניש פעסטונג מיט די קאַנסטראַקשאַן פון אַ ציטאַדעל דיזיינד דורך וואַובאַן.
ניעולייַ הינט
ווען קאַליי איז געווען פּונקט אַ מאַרשי לאַנד, עס איז געווען צוטריטלעך דורך בלויז איין וועג אַז געקומען דורך טייך האַמעס. די ניעולייַ בריק וואָס קאָננעקטעד קאַליי מיט די מערב איז פּראָטעקטעד מיט אַ קליין Fort אַז איז דיזיינד אין אַזאַ אַ וועג, אַז עס קען מבול די ערד אין די פראָנט פון די שטאָט, אין פאַל פון פייַנט באַפאַלן. דעם געמאכט אוממעגלעך פֿאַר די פייַנט צו קומען דער שטאָט. אבער רעכט צו די יבערראַשן ארויסטריטן דורך די פראנצויזיש אין קסנומקס און די Spanish אין קסנומקס, די סלויסעס קען געעפֿנט ווערן און די שטאָט געקומען אונטער סידזש. די Spanish modified די Fort, אַזוי מאכן עס שטארקער און ווייניקער שפּירעוודיק קעגן ארויסטריטן. הייַנט, די Fort ס חורבות זענען אַ טייל פון אַ שיין פּאַרק.
עס זענען עטלעכע וועגן צו אַרומפאָרן צו קאַליי - דורך מאַשין אָדער קאַרעטע מיט אַ פּראָם אַריבער, דורך מאַשין מיט די טשאַננעל טוננעל קשר, אָדער דורך עוראָסטאַר באַן פון לאָנדאָן, Ashford אָדער עבבספלעעט. קראָססינגס זענען זייער שנעל. די עוראָסטאַר באַן נעמט נאָר קסנומקס שעה, די פּראָם קסנומקס שעה קסנומקס מינוט, און די דורכפֿאַל טונעל אַ מיר קסנומקס מינוט פון Folkestone צו קאַליי.
קאַליי עוראָטוננעל לאַ שוטטלע
פליסנדיק פון Folkestone צו די מערב ברעג פון קאַליי (Coquelles), דעם מאַשין וועבשיפל דינסט אַפּערייטאַד דורך עוראָטוננעל נעמט וועגן קסנומקס מין (כאָטש בלויז וועגן קסנומקס מין אין די טונעל) און Offers די fastest וועג צו אַרומפאָרן צווישן France און די וק. דעם באַן דינסט איז פֿאַר פּאַסאַנדזשערז מיט קאַרס בלויז, וואס בלייַבן מיט זייער מאַשין פֿאַר דער געדויער פון די קורץ יאַזדע, ווי עס זענען קיין רעסטראַנץ (חוץ אַ פעסט עסנוואַרג רעסטאָראַן) אָבער עס זענען טוילאַץ.
פּאַססענגערס טראַוואַלינג פון Folkestone צו קאַליי גיין דורך פראנצויזיש פּאַס / אידענטיטעט קאַרטל טשעקס אין די וק איידער באָרדינג די באַן, אלא ווי אויף אָנקומען אין France. יענע טראַוואַלינג אין די אנדערע ריכטונג פון קאַליי צו די וק דורך עוראָטוננעל גיין דורך וק פּאַס / אידענטיטעט קאַרטל און מינהגים טשעקס אין Coquelles איידער באָרדינג די באַן, אלא ווי אויף אָנקומען אין די וק.


text:
פוקס
דער פוקס איז א חיה וואס ווערט פארעכנט צווישן די פאמיליע פון די הינט. אבער עס ענדלט מער צום וואלף סיי מיטן אויסזעהן, און סיי מיט איהר נאטור, זי האט זייער שלעכטע רשעות'דיגע נאטורן, ווען זי כאפט זיך אריין אין א הינער שטייג וועט זי הרג'ענן אלע הינער אפילו זי דארף נישט מער ווי איינע. מיט דעם אלעם איז דער גרעסטער שונא פארן פוקס דער וואלף, ער פאנגט איהר און עסט איהר אויף.
זי וואוינט איז א גרוב אין דער ערד, איהר הייל איז געבויט קונטצוג, עס האט פיל טונעלן און צימערן, א הייל פון א פוקס קען האבן ביז צען עפענונגען, עס האט א פאדערשטע שטוב, אין אינעווייניקסטן שטוב ווי עס ליגט דארט איהר שפייז, און א גאנצער אינעווייניגסטער שטוב ווי זי שלאפט.
דער פוקס שפייזט זיך פון פאנגען ציגען, אייזלעך, מייז, עופות, שלענג, אויך קען זיך שווימען אויפן וואסער און פאנגט דארט קאטשקעס און גענז, און וויבאלד זי באוועגט זיך שנעל כאפט זי צומאל אויך פיש.
עס זענען דא עטליכע סארטן פוקסן צושפרייט אין דער וועלט, קודם איז דער דורכשניטליכער פוקס וואס איז רויט, ברוין, גרוי און געל. דערנאך קען מען טרעפען א בלויער פוקס. א זילבענער פוקס. א ווייסער פוקס.
די פוקס הייסט זייער א קלוגע חיה, און מען קען נתפעל ווערן ווי אזוי זי אנטדעקט מיט פארשטאנד וועגן אין קאמפליצירטע אומשטאנדן.
אין תלמוד ווערט דערמאנט עטליכע מאל ווי אזוי דער פוקס הייסט פיקח שבחיות[1], אויך זאגט די גמרא[2] אז עס זענען דריי הונדערט משלי שועלים אויף פוקסן.


text:
והיה כי ישאלך בנך מחר לאמר…
עס זענען דאָך דאָ נאָך אַפּאָר מינוט ווען די אשת חיל טיילט אויס דער זיפּ און שפּעטער ווען מען נוגט אויס דער גערגל. און מען מעג דאָך שמועסן אַפּאָר ווערטער אויך. אַז נישט ביים סעודה איז אויפן וועג אַהיים נאָך די קינדער האָבן געזען ווי דער טאַטע פלאַקערט אין שיל אָבער אַזוי ווי זיי רעדן צו אים איז ער קאַלט און ווייסט אויף גאָרנישט אַ תשובה. על כּל פנים די קינדער הערן און זיי פרעגן, ‘טאַטע וואָס גייט דאָ פאָר?’ עס איז אמת? וויאַזוי קען עס זיין? מה זאת?
איך קען אונזערע יידן. מיר האָבן נישט ליב דאָס דורכצושמועסן מיט די קינדער. איז לייקענט מען. ‘ע, חס ושלום. סתם, מע רעדט זיך איין.’ ווייל מען וויל נישט קאָנפיוזן די קינדער און מתוך חבתם האַקט מען זיי אין בוידעם. אַז דאָס גייט נישט ווערט מען אַ מדקדק אויף לשון הרע. מען טאָר פון דעם נישט רעדן און מען דאַרף זיך דערווייטערן פון מחלוקת בשעת ווען גאַנץ לכו נרננה האָט מען איבערגעקייט וואָס חיים יענקל האָט געענטפערט פאַר משה ברוך. אַנדערע וועלן פאַרדרייען דער שמועס און כאַפּן אַ זמירות און לאָמיר זינגן מה ידידות. אָדער מוישי, האָסט עפּעס אַ וואָרט אויפן סדרה?
בלית ברירה אַז מען מיז רעדן וועט מען זאָגן, חלילה, דער רבי איז אַן ערליכער נאָר פון די חסידים זענען דאָ פאַרדאָרבענע. אָבער אויף אַ רבי טאָר מען נישט רעדן. און מען וועט צולייגן אַ וואָרט. פאַרוואָס שטיין אייביק בית שמאי און בית הלל און נישט שמאי און הלל? ווייל דער מחלוקת איז געווען נאָר צווישן די חסידים בית שמאי און בית הלל אָבער די פירערס, שמאי און הלל אַליין, זיי האָבן זיך געלעבט ווי ברידער ווייל תלמידי חכמים מרבים שלום בעולם. און ווי ביי אונז יידן קען מען נעמען יעדער שטות און אַזוי ווי מען געפונט דערצו אַ טייטש אין אַ פּסוק הייבט עס אָן מיטאַמאָל צו באַקומען אַ דערהער און צו שטימען.
ואני הקטן, קען נישט וואַרטן אַראָפּצושלינגן דער חלה און איידער זיי פרעגן נאָך, ווי דער שאינו יודע לשאול, את פתח לו. איך וועל דערציילן פאַר די גרויסע און קליינע, ייִנגלעך און מיידלעך אַז נבלה נעשתה בישראל. יידן וואָס זען אויס ווי אונז האָבן געוואָלט הרגענען אַ גאַנצע משפּחה. און אַז די עלטערע וועלן מלמד זכות זיין אַז דער רבי האָט נישט געוווּסט וועל איך זיי אַריינהאַקן אַז צי ער האָט געוווּסט צי נישט פון דעם איז ער דער שולד. חכמים הזהרו בדבריכם און אַז ער שווייגט שוין חודשים לאַנג איז ער שולדיק. און דער גאַנצער מושג פון נישט לאָזן נאָך אַ מנין און דיקטאַטירן וויאַזוי אַ גאַנצער דאָרף דאַרף לעבן איז אַזוי אויסטערליש און אַזוי כוליגאַניש אז ער איז שולדיק פשוט פאַרדעם ווייל ער איז דערפון דער הויפּט. און ווייל נאָך מען פאַרבענט עמעצן איז עס פאַר אים סך הכּל ‘עגמת נפש’.
זיי וועלן אפשר פרעגן ווי קען אַ רבי אַזוינס טון. ער איז דאָך א רבי. וועל איך זיי זאָגן אַז אַ רבי איז פּונקט ווי זיי און אַז ער באַנעמט זיך נישט ווי אַ רבי מעג ער זיין יעדער וואָך אין דער המודיע און כּל העולם כּולו מיט נאָך אַ פאַרב בעקיטשע און ער איז פאַרדעם נישט קיין קלענערע שקץ. וועלן זיי וועלן וויסן ווער איז דער אמתע רבי. און איך וועל זיי זאָגן אַז זיי זאָלן נישט ערשט קוקן אויפן צדיק און באַשליסן אַז וואָס ער טוט איז גערעכט, נאָר זיי זאָלן וויסן וואָס איז גערעכט און אַז אַ רבי פירט זיך נישט אַזוי איז ער ווערד אַ רעטעך.
און אַז זיי וועלן זאָגן אַז אַלע רביס זענען דער זעלבע און קומט אויס אַז זיי זענען אַלע אייניק ווערד וועל איך זיי זאָגן אַז זיי זאָלן נישט זוכן גדלות אין די בלעטער פון די צייטונגן און ביים אויבן אָן נאָר אין תלמידי חכמים, איידעלע מענטשן, פּשוטע יידן וואָס אַרבעטן שווער און קומען אין שיל דאַווענען און האָבן אַ שיעור. איי די גדולים? מימות יהושע בן נון ואילך זענען זיי על פּי רוב אָדער טיפּשים אָדער פאַרברעכער און אָפט ביידע. אַז מיר האָבן איבערגעלעבט אַ ביטערער גלות איז עס טראָץ זיי און נישט צוליב זיי.
פון דאָ קען מען שוין אַריבער גיין צו רעכט און אומרעכט, גניבה און גזילה, רציחה און שפיכת דמים. ומאידך, חסד און העפטלעכקייט און אָרנטלעכקייט. און עס איז נישט אַ חילוק צי אַ חסיד צי אַ מאָדערנער, אַ פרומע צי אַ פרייע, אַ ייד צי אַ גוי, שוואַרץ צי ווייס אַלע זענען גלייך אַז זיי פירן זיך אויף ווי מענטשן. איך וועל זיי דערציילן וואָס האָט פּאַסירט ווען בוש און אַל גאָר האָבן זיך נישט געקענט פאַרגלייכן איבער פלאָרידע. מען האָט נישט געהויבן הענט, פאַרברענט הייזער אָדער מבזה געווען טויטע. מען איז געגאַנגן צום געריכט און מקבל געווען וואָס עס האָט געפּסקנט. דער וועלט איז נישט אונטער געגאַנגן כאָטש ביידע האָבן שטאַרק געוואָלט זיגן. איך וועל זיי זאָגן אַז דאָס איז נענטער צו דער תורה פון צדק צדק תרדוף מער ווי אַלע ווייסע זשופּיצעס און דיקע גאַרטלעך.
ואם תאמר פאַרוואָס ברענט עס מיר אַזוי? איז פּשוט. ווייל אונזערע חורבן איז כאָטש רוב זענען אנשים יראי אלקים האָבן מיר אָבער גענומען דער ברכה פון ושמתי זרעך כחול הים און באַגראָבן דער קאָפּ דערין. אַז מיר וועלן נישט מודה זיין אין אונזערע פּראָבלעמען און עפּעס דעריבער טון וועט זיך עס ממשיך זיין אָדער אונזערע קינדער וועלן זיך פון אונז פאַרעקלען ווי פיל טון שוין. אָבער אַז מען איז מודה און מען זאָגט פאַר די קינדער, די צדיקים זענען נישט אונזערע מוסטער און די גדולים זענען נישט אונזערע וועג ווייזער נאָר דאָס וואָס עס שטייט אין דער תורה און חז”ל מיט אַ היפּש ביסל פון דער פינפטער חלק שולחן ערוך און מענטשליכקייט דעמאָלסט איז אפשר דאָ אַ האָפענוג.
האָט מיר אַ גוטן שבת.
מיר האָבן צוויי מכּות אשר לא כּתובים וואָס זענען שטאַרק פאַרבינדן: איינס אַז יעדער משוגעת ווערט באַלד אַ יהרג ואל יעבור און אַ דריטער חורבן בית המקדש. איבער אַפּאָר נאַרקאָטיק שמוגלער געט מען אויס מיליאָנען כּאילו כּלל ישראל וועט אונטערגיין אָן זיי בשעת ווען קינדער לערנען אין האַלב צאַמגעוואָפענע געביידעס און עלטערן ווייסן נישט וווּ זיך אַהינצוטון מיט אַזויפיל קינדער. און צווייטנס האָבן מיר זיך ערגעץ איינגעבאַקן אַז לית דין ולית דיין און אונז מיינט מען נישט. פון צופיל געוויכט אויף אַ פליגער ביז גנבנען פון ציבורישע קאַסעס ביז פאַרברענען מענטשן, אין אַלעס זענען מיר אַן אויסנאַם. אַ הלכה בפני עצמם, אַ לאָ אָנטו אָוירסעלווס. מיר וועלן דן זיין עד כּלות הנפש צי אויפמאַכן אַ פּעקל צוקער אויף שבת הייסט מאַכן אַ כּלי און צי אַ כּזית איז דער גרייס פון אַ מילגראָם אָדער אַ מעלאָן אָבער אַז מען דאַרף זיך צוגאַרטלען ווען מען זעצט זיך אַריין אין אַ קאַר איז צו שווער אַריינצוגיין אין אונזערע קאַרפּן קעפּ.
דאָס איז נאָר ביי פּשוטי עם. ווען עס קומט צו רביס איז אַ גאַנץ באַזונדערע מסכת. לפני מלכים יתיצב. מאן מלכי רבנן. מלך פורץ גדר. וויבאַלד זיי וואַרטן נישט אין אַ רייע ביי די פּאַספּאָרטן, גייען נישט אין מקוה מיטן עולם און קענען זיך אָנרוקן צי אַ דינער מיט אַ מנין הינטער זייערע בענקל שכן דרך בני מלכים לעמוד איז אַריין אַ דמיון אין קאָפּ אַז זיי זענען אָנטאָטשעבעלס. אפילו פון די חוקים פון גראַוויטי זענען זיי פטור ווייל די בייכלעך זייערע האָבן זיי אויך געירשנט. די שיסטערס און שניידערס פאַר זיי איז געמאַכט אַ דין תורה אָבער די צדיקים זייערע כּוח איז ביד חזקה ובזרוע נטויה.
מיר זענען רעלאַטיוו ווייניק און על פי רוב איז דער וועלט נישט צופיל אינטערסירט ממילא רעדן מיר זיך איין אַז אונזער גמרא קאָפּ איז דער והיא שעמדה. ווי דער גולם וואָס איז אַרומגעלאָפן אין שטאָט מיט אַ במדבר חומש און געזאָגט עס איז בראשית און זיך געפרייט אַז ער האָט אויסגענאַרט דער גאַנצער שטאָט. קומט אָבער פאָר עפּעס אַ מעשה צי מען פּראָטעסטירט פאַר געוואַלדיקערס, צי מען מאַכט זיך משוגע איבער אַ בילד פון אַ פרוי, צי מען וויל פאַרברענען אַ גאַנצע משפּחה און עס שטעלט זיך אויס ואת ערום ועריה. נישט נאָר מיר האָבן נישט וואָס צו פאַרקויפן נאָר מיר קענען זיך קוים אויפעפענען דאָס מויל אָן צו זיין ללעג ולקלס. און אַלץ ווייל דער וועלט וויל אונז נישט פאַרשטיין. נאָר וואָס דען, זאָל דער וועלט מוחל זיין אַראָפּקומען קיין ברוקלין אָדער ניו סקווער און צוקוקן ביים מלמד דרדקי ווי ער לערנט שנים אוחזין בטלית וועלן זיי שוין אַלע איינזען אַז מי כּעמך ישראל.
נאָך איין נקודה און איבער דעם זאָלן זיי מיר באַשטיינערן: עס איז נישט אַ גרויסע חילוק צווישן דער טיפוש וואָס האָט זיך געשטעלט פאַר די פאָטאָגראַפירער און אויסגערופן אַז ער וווינט נישט אין אַמעריקע נאָר אין דזולאַנד און צווישן דער אַנדערע תנא קמא וואָס האָט זיך אויפגעשטעלט פאַר דער וועלט אַז אונזערע היסטאָריע פון פיר טויזענט יאָר געבט אונז רעכטן איבער אַנדערע און ווייל אברהם האָט שרהן באַהאַלטן אין אַ קאַסטן קענען מיר ווייזן אַ פייג פאַרן וועלט. היינו טעמא דשופר והיינו טעמא דמגלה. די נפקא מינה איז גאַנץ קליין צווישן דער מבין אויפן אַראַבער אַז מיט זיי העלפט נאָר כּוח און מיין מלמד וואָס האָט געזאָגט אויף די שוואַכערע קינדער אַז נאָר צו אַ שטעקן פאַרשטיין זיי. און דער וואָס וויל מיר באַשולדיקן מיט זעלבסט האַס זאָל מיר מוחל זיין ווייזן אין די צייטונגן וואָס פליסן איבער מיט אהבת ישראל אויף וועלכן זייט נומער ווערט באַריכטעט דער פּריוו אומצוברענגן אַ גאַנצע משפּחה פון היימישע יידן.
מיר זענען נעבעך די גרעסטע קרבנות פון אונזערע אייגענע היסטאָריע. דער גוי איז אַ פערד און מיר זענען די חכמים מחוכמים. בשעת ווען זייערע זיידעס האָבן זיך געוואַרעמט אַרום אַ פייער אין אַ הייל זענען שוין אונזערע עלטע באַבעס געגאַנגן רבינו תם תפילין. נאָר מיר ווייסן פון יושר און בלויז אונזערע געזעצן זענען ומשפטים בל ידעום מה שאין כּן טעות עכּו”ם מותר. דער וועלט האָט אונז פיינט און אַז שוין דען שוין. אונז טאָר מען נישט אָנרירן כּמלא נימה אָבער פאַר אַנדערע איז לנכרי תשיך. מיר האָבן אַ מדינה ומי יאמר לו מה יעשה. ובכן מיר האָבן אויך אַ שטעטל און אַז דו ווילסט מאַכן אַ מנין ביסטו חייב מיתה ווייל אַז עס געפעלט דיר נישט פּאַק דיר די געפּעק און ווער נעלם.
אַ דאַנק אַזאַ סאָרט גערעדעריי וווינען מיר מער נישט אין דער שאָטן פון די קאַרפּאַטישע בערג נאָר אין מערב לענדער וווּ מען לאָזט אונז זיין נאָך מער יידיש ווי עס האָט זיך אפילו געחלומט אויף באַרג סיני. דער אָ עודף איז אָבער אונזער גרעסטער דעפיציט. נחזיק טובה להפעדס אַז עס איז נאָך דאָ עמעצער פון וועם די כוליגאַנעס האָבן מורא. אין דער זעלבסטשטענדיקער ישראל איז דאָס נעבעך אויך נישט דאָ און טאַקע פאַרדעם איז זייערע עקסיסטענציעלע פּראָבלעם נישט די אַראַבער און פּאַליסטינענדער נאָר דבר ה’ ותורתו.
לאָמיר מסיים זיין מיט אַ חז”ל. על מה אבדה הארץ? על שלא ברכו בתורה תחלה וסוף. ווייל אַז מען ווייסט נישט וווּ די תורה הייבט זיך אָן און ווען זי ענדיקט זיך קען דער לאַנד נישט האָבן אַ קיום.


text:
פארשונג
פאָרשונג איז די מענטשליכע אקטיוויטעט באזירט אויף דער אינטעלעקטועלער אינוועסטיגאציע. צו אויסטרעפן פארטייטשען און איבערארבעטן מענטשליכע דעת אויף פארשידענע אספעקטן פון דער וועלט.
וויסנשאפטלעכע פארשונג באשטייט פון דער אפליקאציע פון וויסנשאפטלעכע מעטאדן באזירט אויף וויסנשאפט, די פארשונג שטעלט דערנאך צו וויסנשאפטלעכער אינפארמאציע און טעאריעס פאר דער הסברה פון נאטור און אייגענטום פון מענטשן פון דעם גאנצן אוניווערס.
עס ווערט געפאנדעט פון פובליק אדער וואולטעטיגע צדקה קרנות, אריינגערעכענט אסאך קאמפאניס.
דער טערמין פאָרשונג איז אויך באניצט אויסצומאלן א קאלעקציע פון אינפארמאציע איבער איין קאלעקטיוון סוביעקט.


text:
ניי
- כדי אנהייבן א נייעם ארטיקל, זעט אנהייבן א נייעם בלאט.
נייע זאך מיינט אז דאס איז דאס ערשטע מאל נארוואס איצט רעלאטיוו פריש באשאפן געווארן און ארויסגעקומען לאור עולם. דא איז די פארקערטער ווי אלט.
אידישקייט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
חדש[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
לגבי נייע תבואה איז פארבאטען מין התורה הנאה האבן דערפון פאר מען איז מקריב א קרבן עומר דערפון פאר גאט.
דאס איז אן הלכה וואס איז נאך גילטיג היינטיגע צייטן אז מען עסט דאס נישט ביז פסח פון דער נייער תבואה, אבער אין חוץ לארץ מייסטענס טוען פארלאזן זיך אויפן ב"ח, בלויז די ליטווישע דאס איינהאלטן.
שהחינו[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אויך איז דא דינים און מנהגים ווען מען מאכט דעם ברכה אויף א נייעם קלייד אדער פרוכט און אזוי ווייטער.
חדש אסור מן התורה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
ביי די קנאותדיגע קרייזן וואס געהערן זיך אן צום דרך החתם סופר איז מען לוחם קעגן לוקסוס אין יעדע נייער אויפטוה ווייל זיי האבן מורא אז דא ברענגט מיט זיך א השכלה טראכטן פון גרינגער מאכן דאס לעבן און ווערן אויפגעקלערט אפצוקילן פון אלטע מנהגים אין אידישקייט.


text:
קאנטאקטן
שוועדישע קאנסומער אגענטור/קאסומער אמבודסמאן
אדרעס: Tage Erlandergatan 8A, Karlstad
פאסט אדרעס: Box 48, 651 02 Karlstad
+46 (0)771 - 42 33 00 :טעל
+46 (0)54 - 19 41 95 :פעקס
שטונדן: מאנטאג-פרייטאג, 08.00-16.30
די שוועדישע קאנסומער אגענטור איז א רעגירונגס אגענטור. דאס באדייט אז אלע דאקומענטן וואס איר
שיקט צו די נאציאנאלע קאנסומער אגענטור ווערט עפענטליכע דאקומענטן וואס קען פארלאנגט ווערן און
געלייענט דורך די פובליק.
אייער רעכט צו אייער שפראך
אלע מיטגלידער פון די נאציאנאלע מיניאריטעטן האבן די רעכט צו נוצן זייער שפראך אין פארבינדונגען מיט
אויטאריטעטן. די בראשור "אייער רעכט צו אייער שפראך" גיבט צו פארשטיין אייערע שפראך רעכטן
וואס איר האט אין וואס איר קענט פארלאנגען פון אייער מוניציפאליטעט און אגענטורן.
לייענט די בראשור "אייער רעכט צו אייער שפראך" ביי די אינסטיטוט פאר שפראך און פאלק קולטור וועבסייט
קאנסומער אינפארמאציע
Hallå konsument
Hallå Konsument איז א נאציאנאלע אינפארמאציע סערוויס קאארדינירט דורך די נאציאנאלע קאנסומער
אגענטור. דא קענט איר קומען מיט פראגעס ווען איר קויפט א פראדוקט אדער סערוויס און עפעס איז ניש
געגאנגען ווי עס דארף, פראגעס איבער קאנטראקטן, קלאגעס און אויסהאלטנדע באנוץ.
קאנסומער אינפארמאציע און ראט איבער Hallå Konsument
די אייראפעאישער קאנסומער
די אייראפעאישער קאנסומער צענטער שטעלט צו אינפארמאציע און ראט ווען איר האנדעלט מיט אנדערע
לענדער אינערהאלב די EU, ווי אויך נארוועגיע און אייסלאנד.
קאנסומער אינפארמאציע און ראט אויף די אייראפעאישער קאנסומער וועבסייט
לאקאלע רעגירונג קאנסומער ראט און בודזשעט און חובות ראט
מערסטנס שוועדישע מוניציפאליטעטן שטעלן צו קאנסומער אינפארמאציע פאר זייערע איינוואוינער. אלע
לאקאלע אויטאריטעטן זאלן צושטעלן ראט איבער פערזענליכע פינאנץ טעמעס פון בודזשעט און חובות
ראטגעבער.


text:
טראכטן
טראכטן אדער מחשבה איז די באוואוסטזיניקע טעטיקייט פונעם מוח. ניצן דעם מוח צו צאשטעלן זאכן און פרעגן און ענטפערן גייט אריין אין טראכטן. מען קען פשוט טראכטן וואס איז גוט און קען מאכן די ריכטיגע החלטות יעדע ליאדע סעקונדע אין טאג.
טראכטן ווערט שטודירט אין פסיכאלאגיע, ביאלאגיע, פיזיאלאגיע, פילאסאפיע און סאציאלאגיע.
לויטן פסיכאלאג זשאן פיאזשע איז טראכטן א פעולה פון צופאסן צווישן סכעמאס.
אנטוויקלונג פון טראכטן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
באנעמיקע אנטוויקלונג איז די פעאיקייט פון א מענטש צו פארבעסערן זיין טראכטן און לייזן פראבלעמען וואס עלטער ער ווערט.


text:
סעאל
סעאָל איז די הויפטשטאט פון דרום קארעע, און איז די פינפטע גרעסטע שטאט איבער דער וועלט. סעאל האט אויך די צווייטע גרעסטע באפעלקערונג אין זיין מעטראפאליטען שטח, נאך טאקיא. ביז 1945, איז סעאל געווען הויפטשטאט פארן גאנצן קארעער האלבאינדזל, דערנאך ווען קארעע איז צעטיילט געווארן, איז סעאל אריבער צום דרום. עס געפינט זיך גאר נאנט צו דער דעמיליטאריזירטער זאנע, צווישן די צוויי צעטיילטע לענדער. די שטאט געפונט זיך אויף די ברעגעס פון האַן טייך, און איז די פאליטישע, פינאנציעלע, און קולטורעלע הויפטשטאט פון לאנד.
די שטאט איז גרויס 605 קוואדראט קילאמעטער, און ריכטיק פאר 2009, א באפעלקערונג פון 9,660,532 איינוווינער אין די שטאט, אין דער מערטראפאליע וווינען 22,456,200 איינוווינער, ריכטיק פאר 2009.
טראנספארטאציע איז ווי פאלגנד, ניין אונטערגרונט באן ליניעס, וואס דעקן איבער 100 קילאמעטער. 200 אויטאבוס רוטעס אין שטאט. אין דרום קארעע איז פארהאן די שנעלסטע באן אין דער וועלט נאך יאפאן, וואס פארבינדעט סעאל מיט די אנדערע שטעט.
די שטאט האט צוויי פליפעלדער, איינס די אלטע גימפא פליפעלד, וואס באדינט מערסטנס אינלאנדישע לופט פארקער. די צווייטע "אינטשאון אינטערנאציאנאלע לופטפעלד", איז געבויט געווארן אין יאר 2001.