text:
אישתישבי האט געשריבן:איז די עוולה ווייל ער איז א ראסיסט, אדער ווייל מען דארף זיין פאליטיש געשטימט און רעדען שיין, אדער ווייל אידען האבן נישט וואס אריין צו זאגן אין אזעלכע האקעלע ענינים.
וואס איז דיין שאלה בכלל?. שטעל דיך פאר ווען א קאטלוישער זינגער זאל זאגן ביי א קאנצערט אז אידן קאנטראלירן די וועלט און זיי נעמען אלעס פארזוך, זיי פארגינען נישט אנדערע פעלקער, און באצאלן נישט קיין טעקסעס, וכו' וכו'.
אין די פארגאגנגענע היסטאריע פון אונז הומאנס, ווען פאפיוליסטן האבן געפרעדיגט האס קעגן א ספעציפישע עטנישע גרופע/ראסע/דינאמאנציע האט עס נאכגעפאלגט מיט בייז בלוט ממש.
אט דאס איז די סיבה פארוואס יעדע רעכטדענקיגע מענטש אויף די וועלט פארכט אזא פרעזידענט ווי טראמפ וואס פארטעמפט די לופט מיט "האס-פולווער" קעגן געוויסע מינארטיס. ס'הייבט זיך אן מיט פראפעגאנדע דורך פארשפרייטן פאלשע סטעטמענטס אז 'אלע' אידן צאלן נישט קיין טעקסעס, אדער אלע מעקיסקאנער וואס קומען קיין אמעריקע זענען רעיפיסט און מערדערעס און דערנאך ערלויבט מען זיך צוגיין א טריט ווייטער און ווייטער, און ווען די צייט איז אינגאנצן רייף וועט מען זיי אפילו אריינלייגן אין אויווען, ל"ע.
ראסיזים קומט פון נישט זיין גענוג קלוג צופארשטיין אז יעדער וואס ווערט געבוירן אויף די פלאנעט אפגעזעהן די קאליר פון זיין סקין איז די זעלבע מחותן ווי פרינס טשארלס, ווארען באופעט און פונקט ווי יעדע אנדערע ווייסע מענטש אויף די וועלט, מיר הומאנס וואלטן געדארפט און געקענט קא-עקזיסטירן אין הארמאניע און לעבן אין גיטן איינער מיטן צווייטן, נאר וואס קען מען טוהן אז א גרויס חלק פון די וועלט זענען ליידער אומגעלערענטע צוריקגעשטאנע מענטשען מיט א חי'שע אינסטינקטן ווי איידער מענטשליכע געפילן.


c: text/html

text:
מישיגען - סייענטיסטן ביי די "יוניווערזיטעט אוו מישיגען", האבן אויסגעדרוקט צופרידענהייט איבער א נייע וואקסינאציע וואס האט באוויזן ...לייען מער
סטעיט–סענאַט באַשטעטיגט העכערע שטראָפן פאַר דורכפאָרער פון שטייענדע סקול–באָסעס מיט די בליטשקעדיגע לעמפּלעך
אָלבאַני. — דער סטעיט–סענאַט האָט דורכגעפירט אַ געזעץ צו העכערן די שטראָפן פאַר דורכפאָרן אַ סקול–באָס ווען די רויטע לעמפּלעך זענען אָנגעצו...לייען מער
גרויסער מאַנגעל אין לעבנס–רעטנדע "עפּי–פּען" אין לאָקאַלע פאַרמאַסיס
האַלב פון 25 אָרענדזש–קאַונטי געשעפטן זענען אויסגעלאָפן דערפון און ווארטן אויף מער. טשעסטער. — אַ צאָל פאַרמאַסיס אין די אָרענדזש–קאַונטי...לייען מער
יו-ען פריש באשטעטיגט איראן'ס איינהאלטן נוקלעארן אפמאך
די יו-ען אטאמישע אגענטור האט נעכטן געזאגט, אז אירע אינספעקטארס האבן פריש באשטעטיגט, אז איראן האלט זיך צו די פארשריפטן פונעם יאר 2015 נוקלע...לייען מער
תפשת מרובה לא תפשת...
אהייא – אויטאריטעטן זאגן אז א היים-אייגנטימער וועלכער האט געוואלט פטור ווערן פון שלעכטע גראזן וואס האבן אים געשטערט, האט למעשה באוויזן פטו...לייען מער
מיזעלס קרענק פריש פארשפרייט
אייראפע – אין לעצטן יאר צייט, האבן אויסגעבראכן מיזעלס עפידעמיעס אין פילע טיילן פון אייראפע, לויט א באריכט פונעם "אייראפעאישן צענטער פ...לייען מער
פאליציי הויפט שטארבט צוליב 9/11
ניו יארק – א געוועזענער הויכראנגיקער ניו יארק סיטי פאליציי באאמטער, איז געשטארבן פון א סעפטעמבער עלעווען-פארבינדעטע קרענק. די רעדע איז פון...לייען מער
זעלנער פארנאכלעסיגט ארום מיסילס
ווייאמינג – א באריכט צייגט אז א גרופע אמעריקאנער עירפארס זעלנער, וועלכע זענען פאראנטווארטליך צו באשיצן נוקלעארע מיסילס, האבן שטארק פארנאכל...לייען מער
פארדאן פאר טויטן שווארצן מאן
וואשינגטאן – פרעזידענט טראמפ האט ארויסגעגעבן א פרעזידענטליכן פארדאן פאר א פארשטארבענעם שווארצן באָקסער, וועלכער איז אנגעקלאגט געווארן ביים ...לייען מער
פלאן איינצוצוימען קאר אימפארטן
וואשינגטאן – די טראמפ אדמיניסטראציע האט געעפנט א "סעקשאן 232 נעשאנעל סעקיוריטי" פארשונג, איבער קארס וועלכע ווערן אימפארטירט קיין...לייען מער
שטורעם איבער טראמפ סעלפאונס
וואשינגטאן – א גרופע דעמאקראטישע סענאטארן האבן נעכטן פארלאנגט, אז דאס ווייסע הויז זאל ארויסגעבן פונקטליכע אינפארמאציע איבער די זיכערהייט מא...לייען מער
דעמאקראטן יא ביי "ספּיי-געיט" זיצונג
וואשינגטאן – די דעמאקראטן האבן באוויזן נעכטן יא אנטיילצונעמען ביי דער ספעציעלער יוסטיץ דעפארטמענט זיצונג, וואו א גרופע קאנגרעסלייט זענען ג...לייען מער
ביל וועט ארויסהעלפן צדקה טיילערס
וואשינגטאן – א ביל וועלכע איז אויפגעברענגט געווארן אין קאנגרעס אין די לעצטערע טעג, וועט אנגעבליך שטארק ארויסהעלפן אידן וועלכע ווילן געבן גר...לייען מער
טורמע פאר בית החיים וואנדאל
ניו יארק – א יוגנטליכער איז פאראורטיילט געווארן צו זעקס מאנאטן טורמע, פאר'ן וואנדאליזירן א לאקאלן אידישן בית החיים. דער 19 יעריגער ערי...לייען מער
כינע געשליידערט פון מושטירונגען
בעיזשינג – דאס אמעריקאנער מיליטער האט געמאלדן פאר כינע, אז זיי וועלן נישט קענען אנטיילנעמען אין א מאסיווער אמעריקאנער-אנגעפירטע מיליטערישער...לייען מער
קלארקייט איבער עם-עיטש-17
אמסטערדאם – האלענדישע אויספארשער האבן נעכטן ארויסגעשטעלט באווייזן, אז דער מיסיל וועלכע האט אראפגעשאסן דעם "מאלאזיע עירליינס פלייט 17&...לייען מער
קארעא רייסט אויף נוקלעארע טונעלן
פיאנגיענג – געציילטע שטונדן איידער דער אמעריקאנער פרעזידענט דאנאלד טראמפ האט געמאלדן אז ער איז מבטל דעם געפלאנטן סאמיט מיט צפון קארעא&...לייען מער
טראמפ שאפט אפ געפלאנטן סאמיט מיט צפון קארעאר פירער
וואשינגטאן – אין א שריט וואס פילע האבן געהאט דערווארט, איז דערווייל אפגעשאפן געווארן דער סאמיט וואס האט געזאלט פארקומען צווישן פרעזידענט ט...לייען מער
וועטערבאַריכט פאר ה' נשא תשע"ח
זוניגע און ווארעמע וועטער גייט אהן ווייטער ביז שבת. סיי פרייטאג און שבת איז מעגליך צו זעהן טעמפרעטורס אין די הויכע 80'ערס. א קאלט...לייען מער
דער איד פאַר פרשת נשא תשע"ח
די צייטונג פאַר פרשת נשא תשע"ח
גענג שיסעריי אין וויליאמסבורג
איינער איז אומגעקומען און צוויי זענען פארוואונדעט געווארן, ביי א גענג-פארבינדעטע שיסעריי אין וויליאמסבורג אויף היוז סטריט, שאפנדיג א שרעק ...לייען מער
טשיקן פעדערן שאפן ערנסטע טראפיק
וואשינגטאן סטעיט – א טראקטאר-טרעילאר האט אנגעמאכט א שווערן טראפיק און א שווערן גערוך און אנלייגעניש, ווען עס האט זיך איבערגעדרייט אויף א ש...לייען מער
מ'גרייט זיך צום פארנומענעם זומער
וואשינגטאן – אוויאציע עקספערטן זאגן אז מען קען זיך גרייטן פאר גאר לאנגע ליניעס אין לופטפעלדער איבער אמעריקע און איבער דער וועלט, און פארשט...לייען מער
דעמאקראטן ווילן באזייטיגן פעלדער
אלבאני – די דעמאקראטישע פארטיי פירער אין ניו יארק, האבן אונטערגענומען א קאמפיין ארויסצואווארפן ר' שמחה פעלדער פונעם סטעיט סענאט, וויבא...לייען מער
14 סטעיטס ווילן עלעקשאן געלטער
וואשינגטאן – פעדעראלע באאמטע זאגן, אז דערווייל האבן אויטאריטעטן פון פערצן סטעיטס געשיקט א ביטע צו באקומען פינאנציעלע הילף פון דער פעדעראלער...לייען מער
וועטער סאטעליט מאלפונקציאנירט
פלארידע – די סאמע וויכטיגסטע אינסטרומענט וואס געפינט זיך אויפ'ן נייעם פארגעשריטענעם וועטער סאטעליט, וואס די אמעריקאנער רעגירונג האט...לייען מער
ראומעין לעטוס געפאר פאראיבער
וואשינגטאן. – דער אי-קאליי אויסברוך אין ראומעין לעטוס גרינצייג, איז ווארשיינליך פאראיבער, לויט א מעלדונג פון די רעגירונג'ס צענטער פאר ...לייען מער
טראמפ טאר נישט בלאקירן פון טוויטער
וואשינגטאן – א פעדעראלער ריכטער האט נעכטן געאורטיילט, אז פרעזידענט טראמפ טאר נישט בלאקירן אזעלכע מענטשן וואס קריטיקירן אים, אז זיי זאלן ניש...לייען מער
דזשעראד קושנער קריגט ענדליך צוטריט
וואשינגטאן – פרעזידענט טראמפ'ס איידעם און הויפט ראטגעבער דזשעראד קושנער, האט נעכטן ענדליך באקומען זיין פערמאנענטע סעקיוריטי קלערענס, נ...לייען מער
לאגער חפצים זאמלונג ליציטירט
סאן פראנציסקא – א זאמלונג פון חפצים פון אידן אין קאנצענטראציע לאגערן, איז ארויסגעשטעלט געווארן צו פארקויפן ביי א ספעציעלער ליציטאציע, און א...לייען מער
בעלגישער פאליציי–הויפט איז אנטיסעמיט
בריסל – א הויכראנגיקער פאליציי אפיציר אין בעלגיע, איז טראנספערירט געווארן פון זיין הויכן אמט, אמווייניגסטנס אויף די עטליכע וואכן וואס ס...לייען מער
ווענעזועלער דיפלאמאטן געווארפן
קאראקאס – צוויי ווענעזועלער דיפלאמאטן זענען נעכטן פארארדענט געווארן צו פארלאזן די פאראייניגטע שטאטן אין די נאכפאלגנדע 48 שטונדן, וואס דאס ...לייען מער
כאמאס שטילשטאנד איז מעגליך
עזה – נעכטן האט מען געהערט אז עס איז דא א פרישע מעגליכקייט, אז כאמאס און מדינת ישראל וועלן איינשטעלן א לאנג-טערמיניגע שטילשטאנד צווישן זיך,...לייען מער
טראמפ סטראשע איבער עם-עס-13
מעקסיקא – דער אמעריקאנער פרעזידענט דאנאלד טראמפ האט נעכטן געסטראשעט, אז ער וועט אפהאקן פינאנציעלע הילף פאר אזעלכע לענדער וועלכע העלפן נישט...לייען מער
צפון קארעא'ס רעטאריק איבער סאמיט ווערט פארשארפט
פיאנגיענג – די רעטאריק פון צפון קארעא אין בעפארברייטונג צום סאמיט צווישן פרעזידענט טראמפ און דער דיקטאטור קים יאנג אן, איז נעכטן נאכמער פא...לייען מער
וועטערבאַריכט פאר ד' נשא תשע"ח
שיינע און ווארעמע וועטער בלייבט מיט אונז ביז נאך שבת. זונטאג און מאנטאג קומט א קאלטע פראנט מיט שויערס און טאנדערשטורמס מעגליך. ד...לייען מער
שרעקליכע גזירות החינוך הענג איבער די לאנדאן'ע אידן
לאנדאן - נעכטן מיטוואך איז ערשינען די פינקטליכע ידיעה איבער די שרעקליכע גזירות החינוך הענגט איבער די לאנדאן'ע אידען, נאכדעם וואס די רעגירו...לייען מער
אמעריקאנער ווערט קראנק אין כינע פון אומנארמאלע קלאַנג
בעידזשינג - אן אמעריקאנער רעגירונג'ס ארבייטער איינגעשטעלט אין צפון כינע ווייזט צייכענעס פון מוח-שאדן, נאכן באריכטן מאדנע קלאַנגן, א עפ...לייען מער
פרעזידענט טראמפ וועט פארשלאגן פרישע שטייער שניטן
פרעזידענט טראמפ האט נעכטן געמאלדן, אז ער וועט ארויסשטעלן א פארשלאג פאר פרישע שטייער שניטן אין די קומענדיגע מאנאטן. זיין פלאן וועט ארויסגעש...לייען מער
קאנגרעס באשטעטיגט טורמע רעפארם ביל
קאנגרעס האט נעכטן באשטעטיגט מיט א שטארקע מערהייט, א טורמע רעפארם ביל, וועלכע וועט אויך שטארק ארויסהעלפן אחב"י וואס זיצן אין פעדעראלע טורמע...לייען מער
עטליכע אומגעקומען פון פאליציי גאנס ביי טעקסאס סקול שיסעריי
אויספארשער אין טעקסאס זאגן, אז עטליכע פון די אומגעקומענע ביי די סקול שיסעריי פאריגע וואך, זענען אומגעקומען פון פאליציי גאנס, ביים שיסעריי ...לייען מער
א "וואסער גאן" אויף דער מעניו...
אויסטראליע – קונדן פון א רעסטוראנט אין פערטה, אויסטראליע באגעגענען זיך מיט א מאדנע זאך, ווען זיי באקומען א וואסער-גאן פונעם סערווירער, בשע...לייען מער
מארטגעדזש ראטעס זייער הויך
ניו יארק – די ראטעס פאר מארטגעדזשעס זענען ארויפגעגאנגען צום העכסטן שטאפל זינט 2011. דער 30-יעריגער פיקסד-רעיט מארטגעדזש האלט יעצט ביי 4.61...לייען מער
דעבלאזיא וויל נישט קיין דראג-ארעסטן
מאנהעטן – דער ניו יארק סיטי מעיאר ביל דעבלאזיא זאגט אז ער וויל אז ניו יארקער זאלן זיך שפירן רואיג מיט רויכערן דראגס אין פובליק, אן קיין זא...לייען מער
קלאגע איבער אראפקלאפן אפיציר
באלטימאר – פאליציי אין באלטימאר, מערילאנד האבן ארעסטירט א יוגנטליכן פארשוין, וועלכער האט זיך מודה געווען אין אראפקלאפן א פאליציי אפיציר, וו...לייען מער
זארג איבער דרייווערלאזע קארס
וואשינגטאן – א פרישע שטודיע צייגט אז א מערהייט אמעריקאנער בירגער האבן מורא צו דרייוון א דרייווערלאזע קאר. די שטודיע איז דורכגעפירט געווארן ...לייען מער
עמעזאן באגרעניצט פיל קאסטומערס
ניו יארק – א פרישער באריכט אינעם וואל סטריט דזשורנאל צייגט, אז "עמעזאן" בלאקירט פילע קאסטומערס פון קענען איינקויפן אויפ'ן וו...לייען מער
א פוטש קעגן ספיקער רייען?
וואשינגטאן — נעכטן האט מען געהערט אז עס פארמירט זיך א גרופע רעפובליקאנער אין קאנגרעס, וועלכע ווילן צווינגען דעם אמטירנדן ספיקער פאול רייען ...לייען מער
הירשם ל- רשומות (Atom)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
אונדזער פּרשה הייבט זיך אָן מיטן איסור פֿאַר די כּהנים אָנצורירן אַ מת אָדער זיך צו דערנענטערן אויף געוויסע אופֿנים צו די טויטע. ווי ס'איז באַקאַנט, טאָר נישט אַ כּהן באַזוכן אַ בית-עולם אָדער זיך געפֿינען אין אַ שטוב, וווּ עס ליגט אַ ניפֿטר.
אין דער תּורה פֿאַרנעמען די פּרטים פֿונעם איסור בלויז פֿיר פּסוקים; עס ווערט דערקלערט, אַז בלויז צו זײַנע זיבן נענטסטע פֿאַרשטאָרבענע קרובֿים מעג אַ כּהן זיך צורירן; ס'איז אינטערעסאַנט, אַז על-פּי הלכה דאַרף ער דווקא קומען אויף זייער לוויה און קבֿורה. אין דער גמרא-מסכתּא „פּסחים‟ ווערט דערציילט, אַז ווען איינער אַ כּהן האָט זיך אָפּגעזאָגט צו גיין אויף זײַן ברודערס לוויה ווײַל ער איז ניפֿטר געוואָרן ערבֿ-פּסח — דער טאָג, ווען די כּהנים זענען געווען באַזונדערס פֿאַרנומען מיט זייער עבֿודת-הקרבנות — האָט מען אים גענייט זיך מטמא צו זײַן.
הגם דער איסור קלינגט פּשוט, טרעפֿן זיך פֿאַרשיידענע סיטואַציעס, צומאָל גאָר קאָמפּליצירטע, וואָס רופֿן אַרויס חידושדיקע שאלות און נישט ווייניק חידושדיקע תּשובֿות פֿון גרויסע פּוסקים. למשל, אַ טייל כּהנים באַנוצן זיך נישט מיט געוויסע אַוויאַ-ליניעס, אויב דער מאַרשרוט פֿונעם עראָפּלאַן גייט איבער אַ בית-עולם. על-פּי הלכה, פֿאַרשפּרייט זיך די טומאת-מת אויף דער ווערטיקאַלער ריכטונג ביזן הימל. אַ טייל פּוסקים זענען אָבער מקיל, ווײַל דער עראָפּלאַן איז פֿון אונטן פֿאַרמאַכט און „בלאָקירט‟ אַזוי אַרום די טומאה. פֿאָרט, באַטראַכט מען עס ווי אַן ערנסטע פּראָבלעם. ספּעציעלע „טומאה-בלאָקן‟ בויט מען אָפֿט אויף די הײַנטיקע בית-עולמס, צומאָל מיט גרויסע קונצן, בפֿרט איבער פּאָפּולערע קבֿרי-צדיקים.
פֿון דער צווייטער זײַט, שטייט אין די קבלה-ספֿרים געשריבן, אַז צדיקים זענען נאָך זייער פּטירה נישט מטמא. נישט דער מלאך-המוות נעמט זיי אַוועק פֿון דער וועלט, נאָר די הייליקע שכינה „קושט‟ זיי בעת זייער פּטירה. אַפֿילו דאָס עצם-וואָרט „פּטירה‟ ווערט אין אַזאַ פֿאַל אויסגעמיטן; בעת זייער „הסתּלקות‟, ווערן צדיקים באַהאַלטן פֿון אונדזערע אויגן, בלײַבנדיק פֿאָרט אַפֿילו נאָך לעבעדיקער, ווי בעת זייער גשמיותדיק לעבן.
אַ קלאַסישער בײַשפּיל איז דער באַרימטער קבֿר פֿון רבי שמעון בר יוחאי אין מירון, וווּ יעדעס יאָר, ל"ג-בעומר — וואָס איז, אַגבֿ, אויסגעפֿאַלן דעם דאָנערשטיק — פֿאַרזאַמלען זיך הונדערטער טויזנטער ייִדן צו פּראַווען זײַן יאָרצײַט. מע באַטראַכט עס דווקא ווי אַ שׂימחה, ווײַל מע גלייבט, אַז דער דאָזיקער צדיק, מיט וועלכן עס ווערט אַסאָציִיִרט דער ספֿר-הזוהר און קבלה בכלל, האָט גובֿר געווען די גרענעצן פֿון עולם-הזה. ס'רובֿ הײַנטיקע פֿרומע ייִדן גלייבן, אַז למעשׂה פּסקנט מען נישט אַזוי. דער רמב"ן און אַ צאָל אַנדערע ראשונים האָבן אָבער אַזוי געהאַלטן — ס'זעט אויס, ווי אַ פּראַקטישע הלכה. מע ווייסט אויך, אַז מיט דרײַ דורות צוריק האָבן אַ סך ייִדן געגלייבט, אַז די קבֿרי-צדיקים זענען נישט מטמא. ווי אַ פּשרה, האָט מען אין די הײַנטיקע בית-עולמס אויפֿגעשטעלט די דערמאָנטע ספּעציעלע קאָנסטרוקציעס פֿאַר די כּהנים. מען ווייסט דאָך, אַז טמא צי נישט, אַנטפּלעקט זיך אַ גרויסע קדושה אַרום די קבֿרי-צדיקים — און אַפֿילו אין דער גאַנצער אַרומיקער געגנט.
דאָס מחלוקת וועגן דעם סטאַטוס פֿון קבֿרי-צדיקים האָט אַ שײַכות צו אַ געוויסן וויכטיקן אונטערשייד צווישן מאָדערנע ראַציאָנעל טראַכטנדיקע ייִדן — און חסידים אָדער קבלה-געשטימטע ספֿרדים. לויט דעם רמב"ם, באַשטייט דער חילוק צווישן צדיקים און רשעים בלויז אין דער פּראָפּאָרץ פֿון מיצוות און עבֿירות. אויב עמעצער זינדיקט זעלטן, איז ער אַ צדיק, אויב פֿאַרקערט — אַ רשע.
אינעם קלאַסישן חסידישן ספֿר „תּניא‟ ווערט דעם רמב"מס צוגאַנג סיסטעמאַטיש קריטיקירט און אָפּגעוואָרפֿן. דער מחבר באַטאָנט, אַז אַפֿילו ווען מע טוט קיינמאָל נישט קיין עבֿירות, בלײַבט מען בלויז אַ בינוני — ערגעץ אין מיטן צווישן דעם צדיק און אַ רשע. אַן אמתער צדיק האָט נישט קיין יצר-הרע אינעם געוויינטלעכן זין און איז שטענדיק פֿאַראייניקט מיטן אייבערשטן. דער ערשטער טייל פֿון „תּניא‟ הייסט „ספֿר של בינונים‟, ווײַל דער-אָ ענין פֿאַרנעמט דאָרטן אַ צענטראַל אָרט.
הגם דער דאָזיקער ספֿר איז פֿאַרבונדן מיט חב"ד, איז ער באַקאַנט ווי זייער אַ הייליקער אין אַלע חסידישע קרײַזן. אין יעדער סאַטמאַרער שיל, למשל, קאָן מען געפֿינען אַ „תּניא‟. נישט אַלע חסידים זענען מסכּים מיט דער שטרענגער שיטה, אַז אַפֿילו פֿאַר איין עבֿירה ווערט מען שוין פֿאַררעכנט פֿאַר אַ רשע, אָבער די חסידישע ספֿרים זענען פֿול מיטן לויבן און דערקלערן אויף פֿאַרשיידענע אופֿנים די געטלעכע מעלות פֿון צדיקים.
הרבֿ דוד בערגער, אַ פּראָפֿעסאָר פֿונעם ישיבֿה-אוניווערסיטעט, האָט אָנגעשריבן אַ שאַרף פּאָלעמיש בוך קעגן דער משיחיסטישער באַוועגונג בײַ די ליובאַוויטשער. צווישן אַנדערע אַרגומענטן טענהט ער, אַז לויטן לעצטן ליובאַוויטשער רבין איז אַ צדיק „מהות ועצמות, ווי ער האָט זיך אַרײַנגעשטעלט אין אַ גוף‟. אין דער חסידישער פֿילאָסאָפֿישער טערמינאָלאָגיע איז „מהות ועצמות‟ דער טײַטש גאָט אַליין. אין דער אמתן, האָט די פֿראַזע געזאָגט, און דווקא אויף ייִדיש – דער זעקסטער ליובאַוויטשער רבי, יוסף-יצחק שניאורסאָן.
מצד בערגערס מאָדערן-אָרטאָדאָקסישן קוקווינקל איז פֿאַרשטענדלעך, אַז פֿאַר אים קלינגט אַזאַ אויסדרוק סקאַנדאַליעז. אין דער אמתן, זענען ענלעכע און נאָך מער ראַדיקאַלע אויסדרוקן גענוג ברייט פֿאַרשפּרייט אין די עלטסטע ספֿרי-חסידות, וואָס האָבן גאָרנישט צו טאָן מיט חב"ד. פֿון אָנהייב אָן האָבן די מתנגדים געטענהט, אַז די חסידים „פֿאַרגעטלעכן‟ זייערע רביים.
פֿונעם חסידישן קוקווינקל, איז אין דעם נישטאָ קיין עבֿודה-זרה. דער אייבערשטער געפֿינט זיך איבעראַל און די גאַנצע וועלט איז אַ געטלעכע אַנטפּלעקונג. געוויינטלעך זעען מיר עס נישט, אָבער בײַ צדיקים זעט מען עס יאָ. דערפֿאַר מעג מען זאָגן, אַז געטלעכקייט „שטעלט זיך אַרײַן‟ דווקא אין די צדיקים.
פֿרעגט זיך אָבער אַן אינטערעסאַנטער קשיא. מיט צוויי וואָכן צוריק האָבן מיר געלייענט וועגן דעם טויט פֿון נדבֿ און אַבֿיהוא. די חסידישע ספֿרים באַטאָנען, אַז הגם זיי האָבן געמאַכט אַ גרויסן טעות און זענען צוליב דעם אומגעקומען, בלײַבן זיי פֿאָרט צדיקים. די וואָרענונג פֿאַר די כּהנים נישט אָנצורירן די טויטע, מיט וועלכער עס הייבט זיך אָן די הײַנטיקע פּרשה, איז פֿאַרבונדן מיטן דאָזיקן טראַגישן געשעעניש. באַקומט זיך, אַז אין דעם פֿאַל האָבן די גופֿים פֿון צוויי „באַשטעטיקטע‟ צדיקים זענען טמא געוואָרן. אויפֿן ערשטן בליק, קומט עס אין סתּירה מיט דער דערמאָנטער מיסטישער שיטה.
מע קאָן זאָגן, אַז בײַ די צדיקים זענען פֿאַראַן פֿאַרשיידענע מדרגות; בלויז די גרעסטע פֿון זיי טראָגן אין זיך נאָכן טויט נישט קיין טומאה. מע קאָן עס אָבער מסביר זײַן אויף אַ טיפֿערן אופֿן. אונדזער פּרשה הייסט „אמור‟ — זאָג. דער אייבערשטער האָט „געזאָגט‟ משה רבינו, ער זאָל „אָנזאָגן‟ די כּהנים, „זאָגנדיק‟ אַז זיי טאָרן נישט אָנרירן קיין טויטן. דרײַ מאָל ווערן איבערגעחזרט אין דער תּורה די זעלביקע ווערטער: זאָגן, זאָגן, זאָגן.
להיפּוך, האָבן נדבֿ און אַבֿיהוא אַנטפּלעקט דעם אייבערשטן אין דער וועלט אויף אַן אויסטערלישן גראָטעסקן אופֿן: אַראָפּגעבראַכט אויף זיך אַ געטלעך פֿײַער און זענען אַליין אומגעקומען. קאָן זײַן, אַז אין אַזאַ פּאַראַדאָקסישן פֿאַל שטעקט זיכער אַ טומאה; נישט די שכינה האָט זיך „געקושט‟, אָבער זיי אַליין האָבן זיך פֿאַרברענט. להיפּוך, אַנטפּלעקן די עכטע גרויסע צדיקים דאָס געטלעכע ליכט אין דער וועלט נישט מיט אַזעלכע טויטלעכע קונצן, חלילה, נאָר מיט זייערע ווערטער און מעשׂים-טובֿים. דערפֿאַר הייסט די תּורה „אמור‟ — רעדט און טראַכט, וועט איר געפֿינען דאָס געטלעכע פֿײַער אין אײַער אייגענער נשמה.
The Yiddish Daily Forward welcomes reader comments in order to promote thoughtful discussion on issues of importance to the Jewish community. In the interest of maintaining a civil forum, The Yiddish Daily Forwardrequires that all commenters be appropriately respectful toward our writers, other commenters and the subjects of the articles. Vigorous debate and reasoned critique are welcome; name-calling and personal invective are not. While we generally do not seek to edit or actively moderate comments, our spam filter prevents most links and certain key words from being posted and The Yiddish Daily Forward reserves the right to remove comments for any reason.


text:
ווי פיר ווייזט און פּאָטער אָנליין מאָנסטער הויך, שפּילן מיט מאָנסטערס פון פאַרשידענע קלאסן זענען נישט אַזוי געפערלעך. טרעגערס פון פאַרשידן בייז שטימונג זענען נישט געגאנגען צו בייַסן איר, און ברענגען שאָדן צו אנדערן & נדאַש; באַבעס פון בלאַדטערסטי וואַמפּיירז, ווערעוואָלוועס, זאַמביז, מאַמיז און ים מאָנסטערס באַשלאָסן צו נעמען אַ אַנדערש דרך. זיי האָבן שעפע פון אנדערע כאַביז, און איר קענען נישט מורא פֿאַר זייער געזונט. אבער איר קענען מאַכן Friends מיט זיי אויב די פאָרשלאָגן פריזירער, דיזיינער קליידער, מאַניקור, מאַכן די פירמע בעשאַס די פּאַראַד פון שאַפּס אָדער אין דער אָרדענונג פון זייער האָמעס.
גאַמעס פאַרזעעניש הויך דורך קאַטעגאָריע:
פֿאַר די גערלז אַ גרויס צייַט צו קומען, אין דעם זינען אַז די אותיות זענען קאַרטאָאָנס און אַנימאַטעד סעריע האָבן ווערן פיל נעענטער צו זיי. & לאַקוואָ, מאָנסטער הויך שולע & ראַקוואָ; - די אמעריקאנער אַנימאַטעד סעריע Produced אַ פאַקטיש בום און געפֿירט די אויסזען פון דאַלז און קאָמפּיוטער גאַמעס. עס זאגט וועגן די קינדער פון באַרימט מאָנסטערס, באקאנט צו אונדז פֿאַר אַ פאַרשיידנקייַט פון ליטערארישע אַרבעט, ווי ווויל ווי סינאַמאַטיק פּראָדוקטן. שרעקלעך שרעקלעך עלטערן קידס זענען נאָך אין שולע, אָבער איז ענטייטאַלד צו זייַן גערופֿן דעם אמת זאמען פון זייער עלטערן. סעריעס סעריע סטובבי & נדאַש; איין און אַ האַלב צו דרייַ מינוט, אָבער עס איז גענוג צו ליכט די שולע פּראָבלעמס אַז טאָמיד פּאַסירן בעשאַס יוגנט קאָלעקטיוו, ספּעציעל ווען עס איז אַזוי ומגעוויינטלעך.
מאָנסטער היגה גאַמעס אָנליין, וואָס זענען דיזיינד צו באַקענען איר צו ניו אַדווענטורעס פון קיוט אותיות וואָלט זיין אן אנדער וועג צו פאַרברענגען אַ ויסערגעוויינלעך פירמע אין אַ בשעת. יענע וואס האָבן געראטן צו זען אַלע די צייטן פון די אַקליימד סינאַמאַטיק פּראָדוקט, שורלי געדענקען די העלדן פון די הויפּט אותיות און זייער אותיות. אבער אויב עס זענען די וואס ערשטער געהערט פון אַזאַ אַ גרויס פירמע, זיי ווי צו פאַרברענגען פרייַע צייַט צייַט מיט זיי בעשאַס די שפּיל מאָנסטער האַע פּאָטער. אַזוי, טרעפן אַ קיוט יונג דור פון נייַ מאָנסטערס, וואָס, כאָטש זיי זענען נישט ווי געפערלעך ווי זייער עלטערן, אָבער נאָך וויץ מיט זיי דאַרפֿן צו זיין אָפּגעהיט:
איצט אַז איר וויסן די הויפּט אַקטערז, איר גרינג צו ימאַדזשאַן אַלע דעם פירמע צוזאַמען. אַפֿילו אָן געזען די סעריע איידער, איר קענען לייכט באַקומען צו וויסן יעדער העלדין און איר געוווינהייטן דורך נאָר פליסנדיק די שפּיל מאָנסטער האַע פּאָטער. אין אַזאַ אַ אָנגענעם ווייַבלעך געזעלשאַפט איז דאַווקע פאָרשטעלן טעמע פון שניט. ווו שניט פֿאַרשטעלן זיך דאָרט מיט ווערייישאַנז. זינט אַלע די אותיות זענען מיטגלידער פון אַ מין פון מאָנסטערס, און די ברירה פון נוסח קליידער פֿאַר זיי וועט זיין אַנדערש. קלייַבן זיי שיין סווימווער, ליכט טאַפּס און סקערץ, בלאַוסאַז און דזשאַקיץ אַטראַקטיוו, טאָן ניט פאַרגעסן די שיכלעך, וואָס איז אויך רעפּריזענטיד אין אַ ברייט קייט אין דעם גאַרדעראָב פון אונדזער ליידיז.
גאַמעס פֿאַר גערלז מאָנסטער היגה פאָרשלאָגן צו שפּילן מיט זיי אין שפּאַס ספּאָרט וואָס זענען מאַנדאַטאָרי אין די שולע קעריקיאַלאַם. צוזאַמען מיט די גערלז, מאָנסטערס איר שפּילן קוישבאָל, פאָר די ינדנברעך אויף די כוואליעס פון דעם ים און וועט זיין אַ גרויס שטיצן קאָלעקטיוו פֿאַר די שולע פוטבאָל קלוב. נאָך אַזאַ אַן אַקטיוו טריינינג קענען זיין מעסט האָר און באַשטאַנד סמירד. צו שייַעך-פרעשען אַרויף, לאָזן ס אָפּשפּרונג צוריק אין די שפּיל פֿאַר גערלז מאָנסטער האַי, אין וואָס איר וועט קענען צו ריגיין די בעפיטטינג קוקן. אין דער פריזירער יעדער מיידל וועט נעמענ זיכ ווידער איר האָר, וואָס איז טאָכיק אין זייַן נאַטור, אָבער אין אַ שיינקייט קראָם איר וועט געפינען אַ גאַנץ פּאַליטרע פון פֿאַרבן פֿאַר מאַכן-אַרויף, וואָס וועט ונטערשטרייַכן די באַזונדער נוסח. אין די וואַרשטאַטן גילגול קענען שטענדיק צוגרייטן פֿאַר די סימכע פון די מערסט באַליבט פון אַלע מאָנסטערס & נדאַש; האַללאָוועען. אין סדר צו פייַערן עס, עס איז נייטיק צו Carefully קלייַבן די קאַסטומז און די מנוחה פון די פּאַראַפערנאַליאַ.
ווי געזונט ווי די געוויינטלעך גערלז אין טרעגערס אַדערווערלדלי כוחות אויך האָבן אַ דיין געבורסטאָג פּאַרטיי, און זיי פאַרבעטן Friends צו די סעודה, געדינט פֿאַר זייער טישן, אַ דיסקאָטעק. צו צוגרייטן פֿאַר דער ווייַטער באַקומען-צוזאַמען, לערנען עטלעכע נייַ טאַנצן באוועגט מיט אונדזער גירלפריענדס און העלפן זיי צו באַקן אַ געשמאַק שטיקל. גיי די פּראַמפּס, איר האָבן צו מאַכן די יקער פון די טייג, און דעמאָלט בייקט אין די שטיקל יאַמי שטעלן אַלע וואָס דעמאָלט צעטיילן צווישן די געסט. ווען די געסט וועט צעשפּרייטן צו זייער האָמעס, איר האָבן צו באַזייַטיקן אַלע אַז דער וווינונג ווידער שאָון מיט ריינקייַט. וואַשן אַלע יוטענסאַלז, באַזייַטיקן דעבריס, קלייַבן אָנוואַרפן, ווישן טישן און וואַשן די שטאָק. ווען די אַרבעט איז פאַרטיק, איר קענען גיין צו די שפּיל מאָנסטער היגה קאַמף צו די געסט ס בעסטער Friends גיין אויף אַ יאַזדע אויף די וועג און קלייַבן אַלע די קאָינס. איר זענט ווארטן פֿאַר די פאַקטיש טעסץ פֿאַר דער צעשטערונג פון פיש-מאָנסטערס און טראַפּס. צו בלייַבן בעשאָלעם, פּרובירן צו זיין קאַנסידעראַט און מאָנסטער היגה גאַמעס אָנליין מער ווי אַמאָל וועט דערפרייען איר מיט נייַ אַפּערטונאַטיז.


text:
באַרג
א בארג איז א מאסע פון שטיינער און ערד וואס איז הויך עטלעכע הונדערטע מעטער העכער פון דער ארומיגער געגנט. רוב בערג אין דער וועלט האבן נישט ענצעלע שפיצן, נאר זיי שאַפֿן א באַרגרוקן. א בארג איז שיפער פון א בערגל.
א גרויסער טייל פון די בערג געפינען זיך אין בארגקייטן, וואס קען ווערן באשאפן דורך באוועגונג פון טעקטאנישע פלאטעס. די גרעסטע בארגקייטן אין דער וועלט געפינען זיך אין צוויי גרויסע פאסיקן: דער "וועלט פאסיק", וואס גייט ארום דעם פאציפישן אקעאן, און א מזרח-מערב פאסיק איבער אזיע און אייראפע. דער העכסטער בארגקייט אין דער וועלט איז די הימאלייע, מיט דעם העכסטן שפיץ, עווערעסט, הויך 8,848 מעטער איבערן ים אויבערפלאך.


text:
װיקיפּעדיע:פארטאל
אויב איר קלערט אז א געוויסע טעמע האט גענוג ארטיקלען כדי צו איר בויען א פארטאל, שרייבט א נייעם בלאט מיט'ן נאמען [[פארטאל:XXX]] (ווען XXX איז דער נאמען פונעם טעמע, וו.צ.ב. "קרענק") און נאכער שטעלט אויס דעם בלאט מיט וויכטיגע ארטיקלען צום טעמע, קאטעגאריעס א.א.וו. אויב איר קענט אויפשטעלן א שענערע אויסשטעלונג פון אנדערע פארטאלן, זייט איר געלאדנט דאס צו טאן. אז נישט, קאפירט דעם נאטראלעם אויסשטעלונג פון אנדערע פארטאלן, כדי זאל'ן זיי אלע זיין אייניק.
ווען עס וועט זיין גענוג פארטאלן, וועלן מיר זיי מפרסם זיין אינעם שער-בלאט. אבער יעצט זיינען זיי נישט גענוג באארבעט אויף צו זיי שטעלן אינעם שער-בלאט.
דערווייל האבן מיר 7 פארטאלן, וואס ברויכן וויכטיג צו פארענדערן:


text:
דורך שלמהלע » מיטוואך יאנואר 13, 2016 10:52 pm
קען זיין אז איך בין אנדערש פון יעדעם, איך האב ספעשעל אויסגעהערט זיינע שיעורים לכבוד דעם אשכול, מה נאמר ומה נדבר? ער דערמאנט מיך פון אבאמא, ער קען זייער גוט רעדן, ער מאכט דעם עולם עקסייטעד מיט זשאוקס, אבער אן קיין תוכן, אנגעפאקט מיט ילדות, איך האב מיך ממש געדרוקט עס צו הערן. קיין שום חידושים. זאכן וואס זענען פשוט כביעותא בכיתחא.
גם לרבות, די לעצטע שיעור וואס דער עולם איז אזוי נתפעל דא איז געבויעט אויף א "פוטנאוט" פון צמח צדק, און ניטאמאל די צמח צדקס ווערטער, נאר אין זיינע אייגענע ווערטער וויאזוי ער האט עס פארשטאנען.
בקיצור, סך הכל ווייל ער טרענסלעיט יעדע ווארט אויף צוואנציג ערליי ווערטער, און ער שרייט מיט עקסייטמענט, ער ווארפט אריין אפאר אידישע ווערטער, דאס מאכט אים פאר א מעכטיגע רעדנער? ביי מיר דארף א רעדנער קודם פארקויפן עפעס מער תוכן פונעם המון עם. נישט סתם שרייען און טאנצן.
אבער יישר כח פארן ברענגען ווייל איך בין קליגער געווארן צו פארשטיין וויאזוי מאנכע מאכן אפ ווער עס איז א גוטע רעדנער


text:
די וואָך, גלײַך נאָך שבת, ווען מיר הייבן אָן לייענען דעם פֿערטן חלק פֿונעם חומש „במדבר‟, פֿאַלן אויס די צוויי טעג פֿונעם חג-השבֿועות.
די פּרשה באַשטייט אין אַ גרויסער מאָס פֿון פּרטימדיקע חשבונות פֿון אַלע ייִדישע שבֿטים, בראָש מיט זייערע נשׂיאים — אַחוץ די לוויים, וועלכע ווערן געציילט באַזונדערס. צוזאַמען מיט די חשבונות ווערן אויך דערקלערט אויף וועלכער זײַט פֿונעם מישכּן דאַרף שטיין די מחנה פֿון יעדן שבֿט און די באַזונדערע עבֿודות פֿון פֿאַרשיידענע לוויים-משפּחות: בני-גרשון, בני-קהת און בני-מררי.
בדרך-כּלל, איז אונדזער סדרה אָבער פֿול מיט חשבונות; דערפֿאַר איז דער גאַנצער חומש „במדבר‟ באַקאַנט אין דער נישט-ייִדישער טראַדיציע ווי „די צאָלן‟ (Numbers), און בײַ ייִדן – „ספֿר הפּיקודים‟ – דער ספֿר פֿון ציילונגען.
דער פּאַראַדאָקס באַשטייט אין דעם, וואָס הגם די ציפֿערן אין אונדזער פּרשה קלינגען גאַנץ גענוי און פּרטימדיק, זענען זיי למעשׂה ווײַט נישט קיין פּינקטלעכע. ווען דער אייבערשטער האָט, בײַם אָנהייב פֿון דער פּרשה, געהייסן משה רבינו איבערצוציילן יעדן שבֿט, האָט ער אָנגעזאָגט אַרײַנצורעכענען בלויז מענער פֿון 20 ביז 60 יאָר אַלט – בלויז די, וואָס זענען בכּוח צו דינען ווי מיליטער-לײַט.
דער מאַקסימאַלער עלטער ווערט נישט דערמאָנט אויף אַ דירעקטן אופֿן אין דער תּורה, אָבער דער אַברבנאל און אַנדערע מפֿרשים זענען מסביר, אַז אַ מאַן עלטער ווי אַ בן-שישים קאָן מער נישט פֿאַררעכנט ווערן פֿאַר אַ פּאָטענציעלן סאָלדאַט. וואָס שייך די לוויים, איז די פֿאַררעכנטע עלטער-גרופּע געווען נאָך שמאָלער — פֿון 30 ביז 50 יאָר.
באַקומט זיך, אַז קיין פֿרויען, קינדער, זקנים, חולים, אינוואַלידן און אַפֿילו גרים פֿונעם „מיליטער-עלטער‟ האָט מען נישט אַרײַנגערעכנט. פֿון איין זײַט, האָט דער אייבערשטער בפֿירוש געהייסן אַרײַנצונעמען אינעם חשבון „כּל זכר‟, יעדן מאַן; ווי עס דערקלערט רש"י, איז יעדער ייִד זייער טײַער פֿאַרן רבונו-של-עולם. פֿון דער צווייטער זײַט, קומט אויס למעשׂה, אַז ווײַט נישט אַלע מענער זענען אַרײַן אין די חשבונות.
אין דער הײַנטיקער וועלט זענען פֿאַראַן, בדרך-כּלל, צוויי מעטאָדן פֿון דעמאָגראַפֿישע רעכענונגען: די גענויע פֿאָלקסציילונג און בערכדיקע סטאַטיסטישע אָפּשאַצונגען. די פֿאָלקסציילונג איז נוצלעך פֿאַר אַ קליינער גרופּע מענטשן; אין גרויסע לענדער ווערט אַזאַ מעטאָד, וואָס פֿאָדערט אַ סך געלט און טעכנישע באַמיִונגען, זעלטן באַנוצט. די סטאַטיסטישע אָפּשאַצונגען זענען גרינגער דורכצופֿירן, אָבער זיי זענען אומפּינקטלעך.
פֿונעם מאַטעמאַטישן קוקווינקל, געפֿינען מיר אין אונדזער פּרשה אַן אומגעוויינטלעכן דריטן מעטאָד. לויט דער ציילונג פֿון געזונטע מענער פֿון 20 ביז 60, קאָן מען אָפּשאַצן די אַלגעמיינע צאָל ייִדישע מידבר-וואַנדערער – בערך צוויי מיליאָן.
עס קאָן זײַן, אַז די תּורה אילוסטרירט אונדז אַ וויכטיקן סאָציאַלן פֿענאָמען, וואָס בלײַבט גאַנץ אַקטועל אין די הײַנטיקע ייִדישע קהילות. ווען מע גיט איבער, אַז אין אַ געוויסער שטאָט וווינט זייער אַ פּינקטלעכע צאָל ייִדן, מיינט עס, אַז די דאָרטיקע קהילה איז גאָר אַ קליינע. להיפּוך, אין גרויסע, וואַקסנדיקע, לעבעדיקע ייִשובֿים פֿירט מען געוויינטלעך נישט קיין סטאַטיסטיק.
אויב עמעצער דערציילט, אַז אין זײַן שיל קומען דאַוונען אַ טויזנט בעלי-בתּים, מיינט, אַז צוזאַמען מיט זייערע משפּחות איז זײַן קהילה ממשותדיק גרויס.
פֿרעגט אַ חסיד, וויפֿל ייִדן וווינען אין וויליאַמסבורג אָדער מאָנסי. „ווער ווייסט? זיכער טויזנטער,‟ וועט ער ענטפֿערן. מסתּמא, וועט ער טאַקע אין זינען האָבן בלויז די דערוואַקסענע מענער און נישט די קליינע ייִנגעלעך, נישט די עלטערע לײַט, וואָס וווינען אין אַ מושבֿ-זקנים. אָט-די דערוואַקסענע מתפּללים, בעלי-בתּים, כּולל-יונגעלײַט, כּלל-טוער זענען די אמתע „יוצאי צבֿא בישׂראל‟ — די גײַסטיקע און גשמיותדיקע „אַרמיי‟, וואָס שטיצן די קהילה און פֿאַרוואַנדלען זי אין אַ לעבעדיק אָרט, מלא-רוחניות.
הגם ס'איז זיכער סעקסיסטיש און אַלטמאָדיש נישט אַרײַנצונעמען די פֿרויען און קינדער אינעם קהילה-חשבון, ווײַזט דער דאָזיקער בײַשפּיל, אַז אַן עכטע גרויסע קהילה קאָן זיך באַגיין אָן פּינקטלעכע דעמאָגראַפֿישע ציילונגען. מילא, רעכנט מען, וויפֿל מענער קומען דאַוונען אין די מנינים, אָבער פֿאַרוואָס זאָל מען רעכענען אַלעמען, ווען ס'איז פֿאַר יעדן באַשײַמפּערלעך, אַז די קהילה האַלט אין איין בליִען?
אַזוי אַרום, אויף אַ פּאַראַדאָקסאַלן אופֿן, ווײַזט דער אומגעוויינטלעכער חשבון אין אונדזער פּרשה טאַקע דאָס באַזונדערע חשיבֿות פֿון יעדן ייִד. גיט אַ קוק, זאָגט משה רבינו, וויפֿל דערוואַקסענע מענער האָבן מיר, שוין אָפּגערעדט פֿון מאַמעס מיט קינדער, און וויפֿל זיידעס און באָבעס? ווען אַ קהילה נייטיקט זיך נישט אין פּינקטלעכע חשבונות, איז דווקא אַ סימן פֿון לעבן און חשיבֿות.
רבי נחום טשערנאָבילער דערקלערט איז זײַן קלאַסישן חסידישן ספֿר „מאור עינים‟, אין שײַכות מיט דער הײַנטיקער פּרשה, אַז דער אייבערשטער האָט געבענטשט אַבֿרהם אָבֿינו, זײַנע קינדער זאָלן ווערן „כּחול הים‟ — העכער פֿונעם חשבון, ווי דער זאַמד אויפֿן ברעג ים. וועגן דעם אייבערשטן אַליין איז נישט ריכטיק אַפֿילו צו זאָגן, אַז ער איז איינער, אין אַ געוויסן פֿילאָסאָפֿישן זין, ווײַל אינעם געטלעכן אין-סוף זענען בכלל נישטאָ קיין חשבונות. וואָס נענטער מיר הייבן זיך אַרויף אין אונדזער עבֿודת-השם, אַלץ מער אומרעלעוואַנט זענען פֿאַר אונדז די מענטשלעכע חשבונות.
די תּורה וואָרנט אונדז, אַז אונדזער וועג מוזן מיר אָנהייבן פֿון קאָנקרעטע חשבונות. סוף-כּל-סוף, פֿאָדערט אַ מנין צען מענטשן. ווען מיר פֿאַרברייטערן אונדזער וועלט-באַנעם, שטרעבנדיק משׂיג צו זײַן רוחניות, ווערן אונדזערע חשבונות אַלץ מער פֿאַרשווענקט אינעם געטלעכן ליכט. ווי אינעם דערמאָנטן משל מיט אַ חסיד, וואָס דאַוונט בהתלבֿות מיט כּוונה, זענען פֿאַר אים אַוודאי פֿרויען און קינדער הייליק. פּונקט צוליב דעם, מוז מען זיי נישט ציילן אויף אַ מעכאַנישן אופֿן. ווי אַ טייל פֿון דער גײַסטיקער קהילה-גאַנצקייט, זענען זיי „כּחול הים‟.
דער דאָזיקער ענין איז אויך פֿאַרבונדן מיטן הײַנטיקן יום-טובֿ, שבֿועות. נאָכן אָפּציילן די 49 ספֿירה-טעג, דאַרף מען מער נישט רעכענען: עס קומט שוין דער הייליקער טאָג, העכער פֿונעם חשבון. אין דער תּורה זענען באַהאַלטן נישט בלויז 50 שערי-בינה, מדרגות פֿון השׂגה און אָפּטײַטש, נאָר דער געטלעכער אין-סוף – מחוץ אַלע מענטשלעכע חשבונות און באַגרענעצונגען.
פֿאַרשיידענע וועלטלעכע אָרגאַניזאַציעס האָבן ליב צו פֿירן ייִדישע דעמאָגראַפֿישע שטודיעס. די רעזולטאַטן באַקומען זיך אָפֿט פּעסימיסטישע. אין די באַריכטן גייט אָפֿט אַ רייד וועגן אַסימילאַציע, אונטערגאַנג פֿונעם עלטערן דור, וכּדומה. ווען מע זאָרגט זיך מער וועגן רוחניות קאָן מען גובֿר זײַן די דאָזיקע סטאַטיסטיק. אַ סך הײַנטיקע חסידישע קהילות אין אַמעריקע, הײַנט זייער גרויסע, זענען אויפֿגעוואַקסן כּמעט אויף אַ פּוסט אָרט, פֿון אַ קליין קערנדל פֿון געציילטע, אָבער ענטוזיאַסטיש רוחניותדיקע מענטשן. קיין דעמאָגראַפֿישע באַריכטן פֿון זייערע מיטגלידער האָבן זיי נישט געפֿירט, אָבער פֿאָרט איז זיי שטאַרק געלונגען. באַקומט זיך, אַז ווען מע איז פֿאַרטאָן אין רוחניותדיקע ענינים, ווען מע שטרעבט צו אַנטפּלעקן אין זיך דעם געטלעכן אין-סוף, צו דערוועקן כּסדר פֿון ס'נײַ אַ פּערזענלעכע מתּן-תּורה, שפּיגלט זיך עס אויך אָפּ אין דער גשמיותדיקער הצלחה פֿונעם יחיד און אויף גאַנצע קהילות, וואָס פֿאַרשפּרייטן זיך צוליב זייער אינטענסיווער פֿאַרטאָנקייט אין רוחניות טאַקע „כּחול הים‟.
The Yiddish Daily Forward welcomes reader comments in order to promote thoughtful discussion on issues of importance to the Jewish community. In the interest of maintaining a civil forum, The Yiddish Daily Forwardrequires that all commenters be appropriately respectful toward our writers, other commenters and the subjects of the articles. Vigorous debate and reasoned critique are welcome; name-calling and personal invective are not. While we generally do not seek to edit or actively moderate comments, our spam filter prevents most links and certain key words from being posted and The Yiddish Daily Forward reserves the right to remove comments for any reason.


text:
באמ'עס
אחראי: אחראי
אין ישיבה איז ער ליידער אין א פיזישע אין גייסטישע תפיסה במלוא מובן המילה.
א בחור אין די teen יארן האט שטארקע כוחות אין energy אויב ניצט ער עס נישט פאר תורה איז ער א ביטערע רחמנות, ער האט נישט וואס צוטוהן מיט זיין לעבן, די קאפ איז ליידיג און די רתיחות הדם ברענט. אוודאי טרעפט ער זיך מיט די אלע קילע שטותים. עס דארף גארנישט האבן צוטוהן מיט "נפשיות'דיגע" פראבלעמן.
שמיסענדיג מיט א בחור וואס איז אין ישיבה אבער קיין טעם אין תורה האט ער נישט, זאגט ער קומט אהיים באנאכט פון 8-11 וואס זאל איך טוהן? ער ווערט משוגה? ממילא אין ישיבה פארברענגט ער מיט זיינע פרענטס אבער די שעות גיין ער אראפ פון זינען. ער וואלט גע'חלש'ט צו קענן ארבעטן ערגעץ, שניידן אביסל פירות פון זיינע טאלאנטן.. בקיצור לעת עתה קומט ער אן צו לינטש פארק אד"ג צו שערן מאוויס...
-
- שר חמש מאות
- תגובות: 926
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך יולי 29, 2015 1:02 am
- לאקאציע: BETWEEN
- פארבינד זיך:
-
- שר חמש מאות
- תגובות: 926
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך יולי 29, 2015 1:02 am
- לאקאציע: BETWEEN
- פארבינד זיך:
-
- שר האלפיים
- תגובות: 2502
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 09, 2015 5:47 pm
- לאקאציע: אינעם אויבערשטענס הענט
האיש האט געשריבן:לענ''ד איז דאס איין נפשיותדיגער פראבלעם, א בחור וואס האט קיינמאל נישט געפילט קיין טעמו וראו כי טוב און מסתמא ווייסט ניטאמאל פארוואס ער איז א איד... והישיבה אינו עוזר לו... ווי גבריאל זאגט קומט ער צום מסקנא אז מיר זענען נעבעך ברעינוואשד און ער איז גאר דער חכם וואס קייט טרעפן דאס גליק...
צו געזונט האט געשריבן:און דער זעלבער בחור האט קיינמאל געהאט איינער וואס זאל אים ווייזען דעם טעם כי טוב...
אוי דאס איז די הויפט חורבן לענ"ד
עס איז דאך אזוי ווייטאגלעך די מצב ליידער...
די פשוטע יסודות וואס מיינט א איד מיט א פאזיטיווע בליק וואלט געדארפט זיין די עיקר טעמע אין די ישיבות...
-
- שר האלפיים
- תגובות: 2502
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 09, 2015 5:47 pm
- לאקאציע: אינעם אויבערשטענס הענט
אוי איז דאס א נקודה...
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 8 געסט


text:
אלגעברע
אלגעברע (שטאמט פון אראביש: الجـَبـْر "אל-דזשעבאר" וואס מיינט "די טוישונג") איז א געביט אין מאטעמאטיק וואס באהאנדלט אפעראטארן, פונקציעס און רעלאציעס אין געוויסע סטרוקטורן. אין אלגעמיין, באהאנדלט אלגעברע מיט פארשידענע סימבאלן אנשטאט אדער געמישט מיט נומערן.
פראבלעמען אין עלעמענטארע אלגעברע לייזט מען אויס דורך גלייכונגען.
אלגעברא פארנעמט זיך מיט די פאלגנדיגע טעמעס:
- עלעמענטארע אלגעברע
- לינעארע אלגעברע
- קלאסישע אלגעברע
- אבסטראקטע אלגעברע, וואס באהאנדלט אלגעברעישע סטרוקטורן, ווי גרופעס, רינגען און פעלדער.
עלעמענטארע אלגעברע איז אנדערש פון אריטמעטיק, וואס האנדלט מיט נומערן. עלעמענטארע אלגעברע ניצט בוכשטאבן פאר נומערן וואס זענען אדער אומבאוואוסט אדער קענען האבן מערערע ווערטן. צום ביישפיל, אין דער גלייכונג איז דער אות אן אומבאוואוסטער ווערט, אבער מען קען דערגיין זיין ווערט מיט דעם געזעץ פון אינווערסן: . אין דער גלייכונג E = mc2, זענען די בוכשטאבן און וואריאבלען, און דער בוכשטאב איז א קאנסטאנט וואס באדייט די גיך פון ליכט אין א וואקואום. אלגעברע פארזארגט מעטאדן צו שרייבן פארמלען און לייזן גלייכונגען וואס זענען קלארער ווי דער היסטארישער מעטאד פון שרייבן אלץ מיט ווערטער.
עלעמענטארע אלגעברע ווערט ברייכט בארעכענט שטארק נייטיק כדי צו שטודירן מאטעמאטיק, וויסנשאפט אדער אינזשעניריע, און אויך פאר אנדערע דיסציפלינען ווי מעדיצין און עקאנאמיק.
עטימאלאגיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
דאס ווארט "אלגעברע" איז לאטיין פונעם אראביש ווארט "אַל-דזשאַבר" ("אָפגיסן") און איז גענומען פונעם מאטעמאטיק בוך אל-מאקאלא פֿי היסאב-אל דזשאבר ווא-אל-מוקאבילאה ("עסיי וועגן דער קאמפוטאציע פון אפגיסן און גלייכונג"), געשריבן אינעם 9טן יארהונדערט דורכן בארימטן פערסישער מאטעמאטיקער אל-כוואריזמי, וואס האט געבליט אין באגדאד אין די יארן 813-833, און איז געשטארבן אין 840. מ'האט געברענגט דאס בוך קיין אייראפע און געהאט עס איבערגעזעצט אויף לאטיין אינעם 12טן יארהונדערט; מען האט געגעבן דאס בוך דעם נאמען 'אלגעברע'.
אלגעברע: א צווייג פון מאטעמאטיק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אלגעברע האט אנגעהויבן מיט קאמפוטאציעס גאנץ ענדלעך צו די קאמפוטאציעס פון אריטמעטיק, אבער מיט בוכשטאבן אנטשטאט נומערן.[1] דאס האט דערלויבט באווייזן פון אייגנשאפטן וואס זענען וואר פאר אלע נומערן. למשל, אין דער קוואדראטישער גלייכונג
קענען רעפרעזענטירן נארוועלכע נומערן (בתנאי אז טאר נישט זיין גלייך צו ), דעמאלסט קען מען ניצן די קוואדראטישע פארמל צו דערגיין גאנץ גיך און גרינג די ווערטן פון דעם אומבאוואוסטן קוואנטיטעט וואס באפרידיקט די גלייכונג; ד"ה מען קען געפינען אלע לייזונגען פון דער גלייכונג.
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- ↑ Boyer 1991, "Europe in the Middle Ages" p. 258 "In the arithmetical theorems in Euclid's Elements VII-IX, numbers had been represented by line segments to which letters had been attached, and the geometric proofs in al-Khwarizmi's Algebra made use of lettered diagrams; but all coefficients in the equations used in the Algebra are specific numbers, whether represented by numerals or written out in words. The idea of generality is implied in al-Khwarizmi's exposition, but he had no scheme for expressing algebraically the general propositions that are so readily available in geometry."


text:
מענטשליכע אנטוויקלונג אינדעקס
מענטשליכע אנטוויקלונג אינדעקס (ענגליש: Human Development Index, אין קורצן: HDI) איז דער וועג צו שאצן די אנטוויקלונג שטאפל פון פארשידענע לענדער. די שטאפל וואס יעדע לאנד באקומט איז לויט די ארימקייט אדער רייכקייט, די קלוגשאפט און לעבנס ערווארטונג פונעם באטרעפענדן לאנד. לענדער ציען צו זיך אינוועסטארס דורכן צייגן זייער הויכע שטאפל אויף דער ליסטע.
דער אינדעקס איז געווען אנטוויקלט אין 1990 פון אמארטיא סען, מאהבוב אול האק און סיר ריטשארד זשאלי, צוזאמען מיט גוסטאוו ראניס פון יעל אוניווערסיטעט און לארד מעגנאד דעסיי פון דער לאנדאנער שולע פון עקאנאמיק.


text:
דער ערשטער צוויי וואַליומז פון די "קיפראס פאַל" - די אַרקייווז פון די גריכיש פּאַרליאַמענט אויף די ויספאָרשונג פון די פּונקט פון קסנומקס - וועט זיין ארויס אין מיטן אַפּריל קסנומקס. דעם איז געווען מודיע פעברואר 1974 דורך די ספּיקער פון די קיפראס פּאַרליאַמענט Dimitris Silluris.
עס איז דערוואַרט אַז אין גאַנץ ביז דעם סוף פון דעם יאָר אין קראַנאַלאַדזשיקאַל סדר וועט ווערן ארויס פון קסנומקס צו קסנומקס וואַליומז. אָבער, די אַרקייוו וועט נישט זיין אונטערטעניק צו קיין רעוויזיע. די "קיפראס פאַל" כולל אַ קסנומקס טעקע מיט די עדות פון קסנומקס עדות. די מינוט פון די ויספאָרשונג, וואָס איז געווען אין די צייַט פון קסנומקס צו קסנומקס יאָר, פאַרנעמען וועגן קסנומקס קסנומקס בלעטער.
נאָך די אויסגאבע, די מאַטעריאַל וועט אויך זיין בנימצא צו אַלע קאַמערס אויף די אינטערנעט.


text:
RSS
RSS איז ר"ת פון Really Simple Syndication (עכטע איינפאכע סינדיקאציע) אויף ענגליש.
עס איז א פארמאט וואס שיקט נערונגען (Web Feeds) פון יעדער וועב זייט צו א קאמפיוטער בלעטערער (Browser) אן דעם וואס דער באנוצער זאל דארפן גיין צום אדרעס פונעם וועב סייט.
דאס ווערט קאלעקטעט דורך אן אגרעגעיטאר וואס באזוכט דעם סערווער פון די וועבזייטן צו זיי האבן פרישע אפדעיטס אין זייערע נערונגען און אויב יא אפדעיט דאס די אגרעגעיטאר אין אייער קאמפיוטער עקראן.
די מעלות דערפון זענען ווי פאלגנד:
- דער באנוצער דארף נישט גיין באזוכן יענעם סייט, וואס אפט מאל פארנעמט דאס צייט. נאר טאמער יענער האט אן אפדעיט וועט דאס קומן צום באנוצער.
- עס האט נישט אזויפיל שווערע דעזיין און גראפיקס און קאמפליצירטע באסעלעך ווי די סייט, נאר עס קומט אין די אגרעגעיטאר זייער טרוקן בלויז די טעקסט על פי רוב אן קיין עדס.
- יענער וועב סייט האט ווייניגער אינפארמאציע איבער אייער פריוואטע אידענטיטעט, ער ווייזט נישט אייער איי.פי אדערסע און ער שטאפט אייך ניטש מיט קיין קוקיס. א.א.וו.


text:
מאנטריאלער אינגערמאן האט געשריבן: 24/7 האט געשריבן: מלה בסלע ודי לחכימא האט געשריבן:
קאטשי מאטשי האט געשריבן: שמחת עולם האט געשריבן:
איר ווילט האבן א קלארער באריכט איבער אייער פערזענליכקייט?
מאכט די פארבן טעסט:http://www.colorquiz.com
איר דארפט אויסוועלן די פארבן לויט אייער געשמאק... און דערנאך קענט איר זען - ברחל בתך הקטנה - אייער פערזענליכקייט מיט זיינע שוואכפונקטן.
אין אידיש זאגט מען "שטותים מיט לאקשן".............!
ביי מיר האט ער גאנץ פיין צוגעטראפען אבער יכול להיות ס'איז אים פינקט געלינגען אדער קען איך מיך נישט....
אבער יא... זיכער נישט......
שטותים
איך קען דיר זאגן אפאר פון דיינע פערזענדליכקייטן אן איך זאל האבן עני קאנטאקט מיט דיר.
די האסט פערזענדליכע זאכו וואס די באהאלסט פון מענטשן.
די טרייסט צו זיין אנגעזעהן ביי דיינע חברים, אבער נישט אייביג געלונגט עס.
די ווילסט אנקוקן יעדע זאך פאזעטיוו, אבער צומאל ווערסטו ממש דעפרעסט.
די האסט געוויסע מענטשן וואס די פילסט דיר גוט ווען די ביזט אין זייער אנוועזנהייט אפילו זיי האבן נישט עפעס ספעציעל מיט דיר.
די האסט צומאל א געפיל פון אומזיכערקייט סיי אינדערהיים און סיי ביי די ארבעט.
דארפסט נאך...?


text:
א וועבזייטל וואָס טוט נישט האָבן די רעכט אינהאַלט, און איז נישט דיזיינד געזונט, וועט באַקומען קיין פאַרקער, אַזוי אַז עס וועט נישט העלפן די אָרגאַניזאַציע מאַכן אַן אָנליין פּראַל.עס וועט אויך זיין בייפּאַסט דורך זוכן ענדזשאַנז רעכט צו דער פעלן פון באַטייַטיק צופרידן. טערמינען און צופרידן שפּילן אַ שליסל ראָלע אין ענכאַנסינג די ראַנגקינג פון דיין וועבזייַטל.
איוואן קאָנאָוואַלאָוו פון סעמאַלט דיסקרייבד ונטער דער סיבות, אַן אָרגאַניזאַציע זאָל זיין באַוווסטזיניק פון אינהאַלט און טערמינען
1. ינפאָרמינג דיין פּאָטענציעל קאַסטאַמערז
עס איז די פליכט פון יעדער געשעפט צו דערציען זייַן קאַסטאַמערז אויף זייער פּראָדוקטן אָדער באַדינונגען. איר קענען ניט נאָר דרייען אַ פּראָדוקט צו די בויערס און דערוואַרטן זיי צו פשוט נאָכקומען און קויפן - sweat bestellen
. אפילו אין די אָולדען טעג ווען אינפֿאָרמאַציע איז שווער צו קומען דורך, קאָמפּאַניעס געארבעט אויף דערציונג די מאסע ערשטער איידער סעלינג די פּראָדוקט.
עס איז דעריבער אַז איר זאָל האָבן די רעכט צופרידן וועגן דיין פּראָדוקטן פֿאַר די בויערס. דערצו, בויערס וועלן דאַרפן מער אינפֿאָרמאַציע וועגן די אינדוסטריע און דער מאַרק ווי אַ גאַנץ אַזוי ווי צו מאַכן ינפאָרמד דיסיזשאַנז. דער וועב פּלאַן וואָס לייגט אַלע דעם אין באַטראַכטונג איז זיכער צו כאַפּן די מאסע.
2. איר וועט ווערן אַן אויטאָריטעט פונט ווי ווייַט ווי אינפֿאָרמאַציע גייט
מענטשן בכלל צוטרוי אַ וועבזייַטל אָדער אַפֿילו אַ מענטש פֿאַר אַז ענין וואָס ווייזט זיי קענען זיין טראַסטיד צו וויסן וואָס זיי זענען גערעדט וועגן. אויב דיין וועבזייַטל איז געזען דורך אינטערנעט ניצערס צו זיין ידעאַל ווי אַ אינפֿאָרמאַציע מקור, מער און מער מענטשן וועלן האַלטן קומען. וואָס? S מער, מענטשן וועלן האָבן אַ גענעראַל געדאַנק אַז די בלויז אָרט זיי קענען באַקומען גוט פּראָדוקט אינפֿאָרמאַציע איז דיין פּלאַץ. דורך די ינטרינסיק פאקטן אין דעם וועב פּלאַן פּראָצעס, איר שטיין אַ גרויס געלעגנהייַט צו סווייינג די מאַרק צו דיין זייַט.
3. זוכן מאָטאָר ראַנגקינג ימפּרוווז
יעדער וועבזייַטל איז באשאפן מיט די זעאונג אָדער געדאַנק פון געטינג עס צו די שפּיץ פון די זוכן מאָטאָר בלעטער. מיט די רעכט צופרידן און פּלייסינג טערמינען בייַ די רעכט ערטער, דיין וועבזייַטל שטייט אַ גרויס געלעגנהייַט פון זייַענדיק געזען דורך פילע מענטשן. די הויפּט סיבה פֿאַר דעם איז ווייַל די זוכן ענדזשאַנז וועט אינדעקס עס העכסט אין די זוכן בלעטער.
4. דיין וועבזייַטל וועט באַקומען מער באַקקלינקס
איר וויסן וואָס לינק בנין איז, אָבער איר זאל דאַרפֿן צו וויסן פּונקט ווי קריטיש עס איז צו דיין וועבזייַטל.
וועבסיטעס וואָס האָבן הויך-ווערט אינפֿאָרמאַציע און געזונט-געשטעלט טערמינען, מער וועבסיטעס און בלאָגס וועלן וועלן צו זיין באַקקלינעד מיט זיי. דעם וועג, אַזאַ אַ וועבזייַטל געץ מער קליקס ווי וואָס וואָס טוט ניט? ה האָבן הויך-קוואַליטעט צופרידן.


text:
א "זייפן בלאז"
אחראי: אחראי
- גלגלשלג
- שר חמש מאות
- תגובות: 927
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג דעצמבער 27, 2010 5:52 pm
- לאקאציע: טיף באגראבען
עבירות
- אויסגערעכנט
- שר ששת אלפים
- תגובות: 6770
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 10, 2015 9:50 pm
- ענדע צדיק!
- שר חמשת אלפים
- תגובות: 5028
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך יולי 17, 2013 4:44 pm
- פארבינד זיך:
בלאג - מיינע ארכיוון
- סאדאם חוסעין
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4577
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג אפריל 30, 2015 5:10 pm
מייקעל האט געשריבן:זיצט דער זיידע און שמועסט מיטען אייניקעל שבת נאכמיטאג אינמיטען גיט דער זיידע אקרעכטץ אוי! פרעגט דער אייניקעל זיידע פארוואס קרעכטצסטע זאג דער זיידע איך טו תשובה זאג דער אינגעל זיידע טו נישט דיין עבירות וועסטע נישט דארפען תשובה טון
...... ווייס פלעגט טרינקען לחיים נאכן דאווענען, און ר' ברוך מיללער זצ"ל איז אריבער געגאנגען א מאנטאג שובבי"ם, האט ער אים געפרעגט דו טרינקסט נישט ווייל דו פאסט, איך זינדיג נישט דארף איך נישט פאסטען,
א דאנק
וועלעכער ווייס איס דאס געווען?
- סאדאם חוסעין
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4577
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג אפריל 30, 2015 5:10 pm
- וואוילע שעפעלע
- שר חמשת אלפים
- תגובות: 5436
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג דעצמבער 24, 2015 2:17 pm
- לאקאציע: אין שטאל
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 2 געסט


text:
די שייכות איז צו זיין ינטראַקאַט, ינסעסט קשר. עס איז ווערט צו אָפּשאַצן נאָך וואַטשינג די געשלעכט פּאַראָדיע. די געשעענישן פון דער קאַרטון פאַלן לעבן די טעלעוויזיע שטעלן אויף די קאַנאַפּע. אין דער קאַרטון פּאָרן סימפּסאָנס, די אותיות פון די סעריע, קלאַסמייץ, משפחות, טוערס, חברים נעמען אָנטייל. זיי לעבן אין די שטאָט, די סאָאָנאָוס נאָמען איז ספּרינגפילד. די פּלאַנעווען מיט די מוטער פון אַ פרייַנד איז מילהאָוסע.
ייַנטונקען זיך איצט איצט אין אַן אַטמאָספער פון ינטאַקסיקייטינג לאַסט צוזאמען מיט די אותיות פון די קליוולאַנד ווייַזן. רעסידענץ פון ספּרינגפילד וויסן אַלע וועגן די מאַלטיפאַסאַטיד געשלעכט, זיי צולייגן אין כּבֿוד פון אים לעטיש פּאַרטיעס. הנאה די בעסטער אָנליין ווידעא פֿאַר אַדאַלץ, איר וועט זיין אַמייזיד דורך זאַפטיק עראָס-סינז און וועט דעקן אַ כוואַליע פון סענסיישאַנז!
צי איר ליבע געשלעכט די וועג אַז קאַרטאָאָנס אַדאָר עס, באַרימט פֿאַר זייער פאַרדאָרבן פאַנטאַזיע? היטן ווי צוויי דערוואַקסן מוזשיק מיט מיטגלידער פון מאָנסטערס האָבן אַ דיפענסלאַס מיידל אין צוויי האָלעס, טעראַבלי טשיקאַווע! ספּאַרקס וואָרמד דער פרייער פון שיינקייט, דער געשלעכט הונגער פון אַ סענסואַללי שיין מיידל איז געווען געחידושט.
א באַשיידנקייַט פון מיידל, אַ ויסגעצייכנט תּלמיד פון הויך שולע אויסדערוויילט די וועג אַוועק-וועג. די טראַנסמיסיע עלטער געצויגן די מיידל ליסאַ צו יבעררוק ופמערקזאַמקייט צו אָנווינקען שייכות, שיקט איר ימפּעקקאַבלע סייכל אין דער ריכטונג פון גייעג פֿאַר די גייז, ריפּינג די פירות פון נצחון.
די שאַדי טיניידזשער האט לאַנג שוין וואַטשינג די אַקשאַנז פון זייַן מוטער. שלעכט אָפּפירונג שטופּן מאַרדזש צו ליבע און ליבשאַפט וואָס האט דעוועלאָפּעד אין אַ ערנסט געשלעכט - שייכות. דער מאַן איז שטענדיק פאַרנומען אין אַרבעט, ווייגלי טרעפן וואָס איז געשעעניש.
באַהאַלטן די אַדיקשאַן צו די יונג גייז פון דער אָריגינעל ווערסיע פון די קאַרטון. די טריפּס פון די ספּאַוס, לאָזן אַנפּאַנישט דורכפירן סוד געשלעכט - תאוות, פילמד בייַ נאַכט. א עלנט דאַמע טראָגן כילז, אַ קורץ רעקל, אַ כערסטייל אַז אַטראַקץ די ופמערקזאַמקייַט פון פּאַסערז דורך. פּערזענלעך לעבן העלדן הענטאַי סימפּסאָנס - ווייזט די עראָטיש קאָנטעקסט, ינטריגינג מינדלעך טריקס, לערנען די וילעם שמועסן לידינג צו פּראָמיסקואָוס געשלעכט, געזונט-אויסדערוויילט ווערטער - דער שליסל צו מצליח בעטגעוואַנט צושטאנדן. ווייַבלעך סיריאַל בעסער אַנאַל געשלעכט, דער הויכפּונקט פון דער מחבר - אָנס בראַוזינג, גלויבן מיר, די נומער פון שטעלעס פּלעזאַנטלי סאַפּרייזד קאַנסידערינג רעאַליסטיש פיזיק פון גוף מווומאַנץ. די געשלעכט אָרגאַנס פון די סימפּסאָנס זענען ענלאַרדזשד, די בריסט פון די ווייַבלעך האַלב, די מיטגלידער פון די פויערים, כאַרמאָוניאַס קאַמביינד פארמען, פּאַסיק אין די בילד, די אַדזשאַסטמאַנט איז געמאכט אָנליין, דרייַ מאל די גרייס.


text:
הייַנט: מייַ קסנומקס קסנומקס
בייַ אַ זיצונג פון די נייַ יאָר, מיר געפרוווט צו נאָכפאָלגן די מזרח טראדיציעס און וואונדער אין סדר צו צוציען גוט גליק, ליבע און עשירות אין אונדזער הויז. אבער מאַניק בייינג אנדערן פיגורע, די סימבאָל און קוקינג מילז אויף אַ פעסטיוו טיש אויף שטרענג דיפיינד רעסאַפּיז מיר טאָן באַשטאַנד - זענען צוגעוווינט צו, און האָר - דער זעלביקער פֿאַר "אַרויסגאַנג". ווי לאַנג האָבן מיר יבערקלערן דיין סטיל?
New יאר ס יוו - אַ גרויס געלעגנהייט צו עקספּערימענט אויף זייער וועג. ספּעציעל ווייַל בייַ יעדער סימבאָל פון די קומענדיק יאָר, עס זענען פילע פאַרשידענע בילדער אַז צוזאָג גוט גליק אין די נייַ יאָר. אַזוי אויב איר גלויבן אין אָומאַנז מזרח - ניט אָנהייבן מיט רעסאַפּיז און ווערייישאַנז אויף דער טעמע פון "יאר פון די פערד אָליוויער", און מיט זיך. זאל ס געפינען אויס וואָס מין פון מאַכן אַרויף אויף ניו יאר קסנומקס ווערט געמאכט.
באַשטאַנד פֿאַר יאָר פון די פערד - פאָקוס אויף אויג
אַזוי, אין דעם יאָר פון די פערד מאַכן אַרויף זאָל זיין ליכטיק, מיט טראָפּ אויף די אויגן. אַזוי איר וועט ביטע די מעטרעסע פון די יאָר, וואָס דורך נאַטור זענען ינטעליגענט און יקספּרעסיוו אויגן און טשיקבאָונז - קלאָר.
טעכניק פֿאַר שאפן באַשטאַנד פֿאַר ניו יאר קסנומקס
טעכניק פֿאַר שאפן באַשטאַנד פֿאַר די ניו יאר קסנומקס:
• ווי שטענדיק אָנהייבן מיט לעוואַלינג באַזע אונטער באַשטאַנד. קאָנסעאַלער, אַ פּאָר פון שיידז לייטער נאַטירלעך הויט טאָן זאַמאַזש פינצטער קרייזן און פּימפּלעס (אויב קיין).
• צולייגן אַ טאָן. עס קען זיין אַ ענג יסוד און לייטווייט בב קרעם - עס ס אַרויף צו איר - עס אַלע דעפּענדס אויף די הויט צושטאַנד. אין קיין פאַל, ימפּערפעקשאַנז אין קינסטלעך ליכט וועט ניט זיין ווי באמערקט ווי דער טאָג אויף דער גאַס.
• דער ווייַטער שריט - ייבראַוז. קערפאַלי פּלאַקט און עטלעכע אַנדערליינד אין בלייַפעדער - די שליימעסדיק אָפּציע. טאָן ניט מאַכן זיי אַ לאַ טאַטוירונג - מיט אונדזער מאַכן אַרויף, זיי וועט קוקן אויך שווער און דיסטראַקט ופמערקזאַמקייַט אַוועק פון די אויגן.
• ווייַטער - די אויגן זיך. זיי מוזן זיין קלאָר און יקספּרעסיוו. צו טאָן דאָס, נוצן שוואַרץ אָדער ברוין ייליינער. רייַבן עס אויף די שמיץ שורה אויף דער אויבערשטער לעדל. ווייַטער - ליכטיק, אפילו בעסער ווייַס אָדער זילבער שאָטן. דעמאָלט - די רגע לייַנער שיכטע. געבן אַ ביסל טרוקן, דעמאָלט צולייגן טוש אין צוויי אָדער דרייַ לייַערס. אויך לאָזן טרוקן. מיר נעמען פֿאַר דער נידעריקער לעדל. דאָ איז די גראַפיק קוואַליטעט טאָן ניט. קלעקן עס צו ברוין אָדער פינצטער גרוי בלייַער פשוט דעזיגנייט דער נידעריקער לעדל.
• ליפּס מיט דעם שיין באַשטאַנד זאָל זיין דיליניייטיד, נוצן קיין ליפּנשטיפט און גלאָס איז ניט אויך העל שאָטן צו די ליפן טאָן ניט דיסטראַקט ופמערקזאַמקייַט אַוועק פון די אויגן.
• און צו שפּיץ עס אַוועק - די טשיקבאָונז. דינאָוט זיי גאַנץ ליכטיק און קלאָר, טאָן ניט קווענקלען צו נוצן דאַרקער רייטלענ ווי ווערינג טאָג.
דעם באַשטאַנד איז פאָלקס אין וועלט סינעמאַ, ספּעציעל ווען אַוועקגענומען אַקטראַסיז, די העלדין פון וואָס איז זייער שיין. דעם אַנדזשעליקאַ געטאן מיטשעל מערסיער און דזשוליעט פון "און גאָט באשאפן פרוי", די לעדזשאַנדערי בריגיטטע באָרדעאַוקס, סקאַרלעטט און וויוויאַן לי.
אַזוי הנאה דעם געווינען, געווינען און גליקלעך באַשטאַנד און גליק נאָר וועט ניט לאָזן איר אין די נייַ יאָר. זי ראַרעלי בלעטער די שיין פרויען!
אויף מאַטעריאַלס: ladyelena.ru


text:
מסכת ברכות
מסכת ברכות איז די ערשטע מסכתא פון די ששה סדרי משנה. זי איז אריינגעלייגט אין סדר זרעים וויבאלד די מסכתא האנדלט זיך ארום הלכות ברכות וואס האט צו טון מיט עסן, כאטשיג עס האנדלט זיך נישט פון מצוות התלויות בארץ. דער רמב"ם פרעגט טאקע די שאלה און ענטפערט אז וויבאלד ברכות איז דער יסוד פון יידישקייט איז עס געשטעלט געווארן אלס די ערשטע מסכתא.
די מסכתא האט ניין פרקים, און זי איז די איינציגסטע מסכתא פון סדר זרעים וואס האט תלמוד בבלי. זי האט 63 בלעטער אין תלמוד בבלי, און 68 בלעטער אין תלמוד ירושלמי.
נעמען פון די פרקים (קאפיטלעך) אין דער מסכתא[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- מאימתי - וועגן ליינען קריאת שמע
- היה קורא
- מי שמתו
- תפלת השחר - וועגן שמונה עשרה
- אין עומדין
- כיצד מברכין - דינים פון ברכת הנהנין
- שלשה שאכלו - דינים פון בענטשן
- אלו דברים
- הרואה


text:
קודם שכוח זאכליך פארן אראפ ברענגן
איך וויל דא קודם פעסטשטעלן אז איך שרייב נישט דא צו משכנע זיין קיינעם, ווייל כ'האב נישט קיין הו"א אז מ'קען נאך היינט טוישן איינעמס מיינונג בנוגע טראמפ,
נאר פשוט ווען מיינע איינקלעך וועלן אין יארן ארום ליינען די דאזיגען אשכול אין זיי וועלן מיינען אז די מידיע האט לוחם געווען מיט עפעס אן איש תם וישר, צו זיי שרייב איך עס.
הער צו טייערע אייניקלעך, די מידיע ריפארט די נייעס כמעט פיר אין צוואנציג שעה א טאג זיבן טעג א וואך, אין יעדער ווייסט אז עס איז אומעגליך אז ס'זאל נישט אריין פאלן קיין טעותים, דאס מאכט זיך זייער סיי ביי די רעכטע אין ביי ביי לינקע נייעס סטאנציעס.
וואס יא, א ליגענער וועט אלעמאל טרעפן יענעמס טעות אין זאגן זעהסט, יעדער זאגט ליגענט, נישט נאר איך,
נאר די אמת איז אז ס'דא א ריזן חילוק פין א טעות ביז א ליגענט,
ווען אייער באריכט א נייעס וואס איז נישט אקאראט אין דערנאך שרייט ער אויס הויעך טעיתי, כ'האב מיך טועה געווען, דאס איז א טעות,
ווען איינער זאגט עפעס וואס איז נישט וואר אין ווען ס'ווייזט זיך אויף, מאכט זיך יענער נישט וויסענדיג, דאס איז א שקרן!
יעדער ווייסט וויפיל מאל טראמפ איבערגעבעטן אבאמא פארן פאמפען אז ער איז נישט געבוירן אין אמעריקא? אדער פאר עני אנדערע ליגענט.
עניוועי לאמיר זען טראמפ רשימה פינעם יאר.1. איז פאול קרוגמאן פון די ניו יארק טיימס.
ער האט געמאלדן נאך וואס טראמפ האט געווינען אז די סטאק מארקעט גייט זיך "קיינמאל נישט ערהוילן" פון טראמפ. אבער ווי למעשה האט די סטאק מארקעט געהאט די בעסטע יאר.
דאס איז נישט קיין נייעס, ס'איז א פרעדיקשן פין א ריפארטער וואס ער האלט גייט געשען צו די עקענאמיע, א שטייגער ווי איינער האלט ווער גייט געוואונען אן עלעקשען, האט גארנישט מיט פעיק ניוז.2. ברייען ראס פון עי בי סי נייעס.
די סטאק מארקעט האט געטראסקעט נאכדעם וואס ער האט ריפארטעד אז מייקל פלין גייט פליען גילטי אז דאנעלד טראמפ אליינס האט אים געהייסן מאכן קאנטאקט מיט די רוסן.
צום סוף האט ער צוריקגעצויגן פון די פאלשע ריפארט, און עי בי סי האט אים סוספענדעט.
דא האט איר די אנטשולדיגנס פין עי בי סי.3. סי ען ען
זיי האבן ריפארטעד די פאלשע נייעס אז דאנעלד טראמפ מיט זיין זוהן דער יונגער דאנעלד האבן געהאט עקסעס צו די וויקיליעס דאקומענטן.
סי ען ען האט זיך טועה געווען מיט צען טעג, די אימעיל איז געשיקט געווארן סעפטעמבער 14 אין מיט סעפטעמבער 4, דא האט איר ווי זיי האבן עס פאראכט
ן.4. טיימס
זייער ריפארטער האט געשיקט א טוויט אז טראמפ האט אוועקגענומען פון די אוועל אפיס א קאפ אויסשניץ פון מארטין לוטער קינג, נאכדעם וואס ער האט עס מער נישט באמערקט.
למעשה איז עס יא דארט געווען פונקט ווי פריער, און ער האט געמוזט צוריקציען פון די טוויט
איינער האט אים פארציילט אז ער האט געזען ס'פעלט די געטשקע, ווען ער האט אויסגעפינן ס'נאך דארט האט ער ארויס געשיקט צענדליגער טוויטס איבערצובעטן די פרעזידענט.דא האט איר פין די טיימס5. וואשינגטאן פאוסט
זיי האבן געלייגט בילדער פון א טראמפ ראלי וואס זיי האבן געכאפט אפאר שעה פאר ס'האט זיך אנגעהויבן, און געמאלדן אז כמעט קיינער איז נישט געקומען צו די ראלי.
זיי האבן נישט געלייגט בילדער, א ריפארטער פין וואשינקטאן פאוסט האט געשיקט א בילד אויף זיין פריוואטע טוויטער אקאנט, (גארנישט מיטן פאוסט צוטוען), ער האט עס דערנאך אויגעמעקט צוואנציג מינוט שפעטער, אין געשריבן אן אפאליגי'6. סי ען ען
זיי האבן ארויסגעשניטן א קליפ וויאזוי פרעזידענט טראמפ און די יאפאנעזער פריים מיניסטער פיטערן פיש. זיי האבן געוויזן וויאזוי טראמפ גיסט אויס די גאנצע שאכטל, און פיטערט צופיל עסן פאר די פיש, אבער האבן ארויסגעשניטן די חלק וויאזוי די יאפאנעזער פריים מיניסטער טוהט עס בעפאר טראמפ.
דאס איז נישט קיין נארמאלע מעשה, אזא פעיק ניוז, דא מיז מען געבן גערעכט פאר טראמפ, ער האט נישט די ערשטע ארויסגעוורפן די פאשטינקענע פיש, (אגב סי ען ען שרייבט קלאר אז די יאפאנעזער האט עס קודם געווארפן)7. נאכאמאל סי ען ען
זיי האבן געמאלדן אז סקאראמוטשי האט געהאט קאנטאקט מיט די רוסן, אבער האבן געמוזט צוריקציען פון די נייעס, און די 3 ריפארטערס זענען געווארן געפייערט.
אזוי ווי די האסט שוין געשריבן, דריי חברה זענען געפלויגן פאר די טעות.8. נייעס-וואך
זיי האבן פאלשערהייט ריפארטעד אז די ערשטע פרוי פון פוילן האט נישט געוואלט געבן די האנט פאר מרס טראמפ.[/b]
(נישט געוואלט געבען די הענט פאר טראמפ, ניין די ביסט נישט פעיק ניוז האסט געמאכט א טעות)
ס'איז דא אי אינטרעסאנטע וידיאו ווי טראמפ וויל געבען די האנט פאר פוילישער פרוי אין זי מאכט זיך נישט וויסענדיג, די ווידאו איז נישט נאר געווען אין נייעס-וואך נאר אין אויכט מער רעכט גענויגטע נייעס, זיי האבן נאך יענע טאג דאס פאראכטן אין געשריבן
אז ס'מיינט גארנישט קעגן פרעזידענט.9. און ווידעראמאל סי ען ען.
זיי האבן פאלשערהייט באריכטעט אז דזשעימס קאומי גייט צוריקציען אז עכט איז פרעזידענט טראמפ יא אינטער אינוועסטיגעישאן.
זיי האבן עס נאך געשריבן פין א מקור, אבער קוקט אויס יענער האט נישט געוויסט וואס ער רעהט אין זיי האבן דאס פאראכטן
.10. מעין הפתוחה, די ניו יארק טיימס
זיי האבן פאלשערהייט ריפארטעד אויף די פאדערשטע זייט, אז טראמפ האט באהאלטן א ריפארט איבער קלימאט טויש.
די מעשה איז נישט פינקלעך אזוי, זיי האבן געשריבן אין אוגוסט אז סייענטעסט האבן מורא אז טראמפ אדמיניסטראציע גייט באהאלטן א ריפארט וועגן קליימאט טשענטש. 11. און צום לעצט די גאנצע ראשע קאלודזשין, וואס נאך א לאנגע יאר פון פארשן און דרייען א קאפ זעהט מען אז די גאנצע זאך איז א האוקס.
די ראשע קאלודזשין קען מען נאך נישט וויסן צו ס'אמת צו נישט, אבער וואס ווילסון פינעם מידיע, די ווייסט אז די עף בי איי אינוועסטיגעט עס, ס'דא א ספעשעל פראסיקיאטער פאר דעם? נא שריי זיי אן! זיי מאכן די זאך אויס האוקס.
איך בין נישט דא צו דיפעינדן די מידיע, איך ברענג נאר ארויס ווי ווייט זיי זענען פין טראמפ.
אז די ווילסט וויסן וואס זענען טאקע די מערסטע צען פעיק ניוז פין די מידיע, עיין כאן


text:
מיימון האט געשריבן:דער חת''ס איז באקאנט אלס א געוואלדיגער מחדש, יעדע שטיקל איז פול מיט אריגינעלע געדאנקען און בייפאלן וואס מ'קען דערויף בויען א גאנצן שמועס, און דאס איז דער סוד פארוואס דער חת''ס איז אזוי פאפולער צווישן דרשנים און מגידים, דער בעלזער רב האט טאקע געזאגט שיינע תורות אבער נישט קיין סאך פון זיי זענען באקאנט, צו זאגן א געוויסע תורות זענען פון בעלזער רב אן קיין שום ראיה איז נישט מער ווי בלויז חסידישע מעשיות כדרך החסידים מאז ומעולם, סאטמאר רבי ווידער האט נישט געזאגט תורות אויף דעם גאנג, און ווען מ'טרעפט דאס געדרוקט אין א ספר וואס ער האט זיכער געלערנט איז בהכרח אז ער האט דאס דארט געזען נאר דער זיכרון האט אים פארנארט ווי עס טרעפט זיך זייער אסאך מאל.
פאלט דיר נישט ביי אז דיין אמונה פשוטה אינעם חת"ס, איז אויך נישט עפעס מער ווי חסידישע מעשיות כדרך החסידים מאז ומעולם ולתמיד?
זיין כח החידוש איז נישט קיין דיירעקטע סתירה מיט פלאגיאריזם.


text:
הארלזדן סטאנציע
קאארדינאטן: 51°32′11″N 0°15′28″W / 51.5364°N 0.2578°W
האַרלזדן (ענגליש: Harlesden) איז א נעצווערק באן סטאנציע אויף אקטאן ליין אין צפון-מערב לאנדאן באדינט דורך דער בעקערלו ליניע פון לאנדאנער אונטערגרונט און דורך דער וואטפארד ליניע פון לאנדאנער איבערגרונט. די סטאנציע איז אין טראוולקארט זאנע 3.
אינהאַלט
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
האַרלזן סטאנציע האט געעפנט אום 15טן יוני 1912 אויף דער נייער וואטפארד ליניע. בעקערלו ליניע באדינונגן האבן אנגעהויבן דעם 16טן אפריל 1917 אויף די זעלבע באנוועגן.


text: איינער פון די מערסט פאָלקס אַנימאַטעד סעריע אין פריש יאָרן האט ווערן ווינקס קלוב, אָדער ווי עס איז מאל גערופן - ווינקס. דער פאָלקס אַנימאַטעד סעריע איז די באזע פֿאַר די שאַפונג פון אַ גאַנץ באַטייַטיק אינדוסטריע. ארויס קאַמיקס און ביכער. מאַניאַפאַקטשערד דאַלז און פילע גיפס מיט דעם קאַרטון אותיות. און פון קורס, זייַן הויפּט אותיות האָבן געצויגן די ופמערקזאַמקייַט פון פּראָדוסערס פון קאָמפּיוטער שפּילערייַ. לעצטנס, דאָרט האָבן שוין פילע באַטייַטיק גאַמעס פֿאַר דעם קאָמפּיוטער, וואָס זענען זייער פאָלקס און ינדזשויד גוט הצלחה. אבער די פּראָדוסערס און קריייטערז פון קאָמפּיוטער שפּילערייַ טאָן נישט מנוחה אויף אונדזער לאַורעלס און זענען שאפן נייע ווערסיעס פון די פאָלקס קאָמפּיוטער פאַרווייַלונג. סאַם סעריע האט פֿאַר עטלעכע צייטן. יעדער פון זיי איז דעדאַקייטאַד צו טריינינג אין איינער פון די פייע מאַגיש שולע קאָרסאַז און די אַקוואַזישאַן פון איינער פון די לעוועלס פון מאַגיש. און אַ פאַרשיידנקייַט פון קאָמפּיוטער שפּילערייַ קענען זייַן געטרייַ צו פאַרשידענע לעוועלס פון מאַגיש. טאָמער די מערסט באַרימט עפּיסאָודז פון די דריט מדרגה די דעדאַקייטאַד מאַגיק ווינקס - ענטשאַנטיקס, שפּילערייַ פון דעם קורס איז איינער פון די מערסט טשיקאַווע און פאָלקס. אין דער זעלביקער פֿאַר זייטלעך צו נישט בלויז אראפקאפיע זיי צו דיין קאָמפּיוטער. גרינג פאַראַנען אָנליין שפּיל ווינקס ענטשאַנטיקס. פילע גאַמעס פֿאַר גערלז ווינקס ענטשאַנטיקס גרינג בנימצא אין הייַנט ס גלאבאלע קאָמפּיוטער נעץ צו שפּילן אָנליין. אבער, זייער טוט נישט דאַרפֿן צו אָפּלאָדירן צו דיין היים קאָמפּיוטער און ינסטאַלירן אויף דיין סיסטעם. ענלעך גאַמעס ווינקס ווינקס ענטשאַנטיקס ליגן אויף די גיימינג וועב-זייטלעך גאָר אַפּעריישאַנאַל און קענען צו אַרבעטן ראַגאַרדלאַס פון די קאָמפּיוטער שפּילער. ער דאַרפֿן בלויז באַזוכן דעם פּלאַץ, געפֿינען דעם בלאַט מיט דעם שפּיל, און איר קענען אָנהייבן פּלייינג. געגעבן אַז די בלאַט איז גאָר קאַסטאַמייזד ווערסיע פון די שפּיל, וואָס קענען אַרבעטן גאָר ינדיפּענדאַנטלי, און באַשטעטיקן באַניצער מאַשין וועט נישט ענין פֿאַר זייַן אַרבעט. געוויינטלעך, דער שאַפֿן קאָמפּיוטער שפּילערייַ, צו לערנען וועגן אנדערע קאָרסאַז פון בילדונג פֿאַר גערלז אין אַ מאַגיש שולע. אין דערצו, באשאפן קאָמפּיוטער איז נישט גלייַך שייַכות צו די סאַבדזשעקץ פון פאָלקס קאַרטון סעריע. א ריזיק נומער פון גאַמעס-אָדעוואַלאָק, רעטעניש גאַמעס, שפּילערייַ, פּאַזאַלז, שפּילערייַ, אַרקייד גאַמעס און פילע מער באזירט אויף דער אָריגינעל געשיכטע. זיי אויך האָבן היפּש פּאָפּולאַריטעט. זיי קענען זייַן געפונען אויף פילע שפּיל פאָלקס אינטערנעט סערוויסעס און אָנליין פּאָרטאַלס. זיי זענען נאָוטאַבאַל ניט-דיקריסינג הצלחה מיט ניצערס, ניט נאָר פאַנס פון די אַנימאַטעד סעריע, אָבער אויך פֿאַר נייַ ניצערס.


text:
יעדער מאַשין באַזיצער וויל צו צוציען צו זייַן שיין מאַשין טאָן. די שייכות צווישן די שאָפער און זייַן פאָרמיטל שטענדיק דער הויפּט וואַרעם און מענטשן אַפֿילו רעדן צו זיי, געבן נעמען. אויף שטאָל דעקעריישאַנז פֿאַר ליידיז עס איז נישט אַ שאָד געלט, און זיי זענען געווענדט צו דער האָוסינג אַפּלאַקיישאַן און אָרט יקוויפּט מיט טייַער אַפּלייאַנסיז, ופאָלסטער סיץ פינעסט שטאָף, לעדער און פוטער. הילף זיי צו מאַכן זיסוואַרג אויס פון די מאַשין איר קענען דורך סטאַרטינג צו שפּילן פּאָטער אָנליין גאַמעס טונינג. געפֿינען אַ גאַראַזש ווילז און מאָטאָר טיילן, פּיינט און פּויליש די מאַשין און צולייגן די בילד.
גאַמעס טונינג דורך קאַטעגאָריע:
דאס איז זיכער ווייל אַ מענטש אַז ער שטענדיק וויל מער פון וואָס עס שוין האט. ער געחלומט וועגן די מאַשין? און לעסאָף איך געווארן די באַזיצער פון די שטאָל פערד. כל פון עס איז גוט, אָבער ... וואָס עפּעס טוט נישט טוישן. פאַנטאַזיע הייבט צו אַרבעטן אויף די שאַפונג פון אַ נייַ בילד פון די מאַשין, און עס איז אוממעגלעך צו האַלטן.
טוישן די פאַבריק סעטטינגס איז גערופֿן טונינג. מיר זענען געניצט צו צולייגן קיין טראַנספאָרמאַציע פון די זעלבע נאָמען, אָבער עס זענען דרייַ געביטן:
ווייל דעלט מיט די טערמינאָלאָגיע איצט טונינג מאַשין גאַמעס איר וועט ויסקומען אַפֿילו מער טשיקאַווע.
אין דעם אָפּטיילונג איר וועט ווערן די באַזיצער פון אַ גאַראַזש שטאָל האָרסעס. מאָטאָרסיקלעס, ראַסע קאַרס, פּאַסאַזשיר קאַרס, אַטווס, טראַקס, ספּאָרט קאַרס, בייקס, טראַקס און אַפֿילו טריילעראָוויע גאָלף קאַרס זענען דיין וואַרדס. יעדער וויל צו זיין יינציק, ונרעפּעאַטאַבלע, און איר עפֿן די פעלד פֿאַר די פאַנטאַזיע און די שעפעריש פּראָצעס.
איר קענען אָנהייבן מיט קיין מאָדעל, און נאָך זייַן קאַמפּלישאַן גיינ ווייַטער צו אַ נייַ אַרבעט. די מעניו באשטייט פון יחיד טיילן צו זיין ריפּלייסט. עס איז ניט נייטיק צו צולייגן אַלע, אויב איר טראַכטן עס ס צו פיל. עקוויפּ די מאַשין בלויז דער בעסטער, געבן עס נייַ טשאַראַקטעריסטיקס. אבער מיט די אויסזען פון די אַרבעט איז דער הויפּט ענקערידזשינג. פּרובירן יעדער קאָליר צו זען ווי עס קוקט ווי אַ גאַנץ. פילן Free צו פאַרבינדן פֿאַרבן, צולייגן אָרנאַמאַנץ און דראָינגז. ווען די מאַשין איז גרייט אין אַלע, פּרובירן עס אויף דער שפּור צו ענשור זייַן עקסקלוסיוואַטי.
אויב איר ליבע קוועסץ, גיין צו דער גאַראַזש, ווו מאַקאַניקס זענען ווארטן פֿאַר דעם באַפֿעל צו אָנהייבן די פאַרריכטן פּראָצעס. אין דער ראָלע פון מאַקאַניקס וועט דינען איר, און איר האָבן ביסל צייַט פֿאַר די בדעה אַרבעט. אויב ראַנז אויס פון מינוט, איר וועט זיין געזונט באַצאָלט. אבער די צרה איז & נדאַש; אַ פאַקטיש באַלאַגאַן אין די וואַרשטאַט, און קיין איינער ווייסט ווו כיידינג די נייטיק דעטאַילס. מאַך זאכן און געפֿינען זיי די טיטל. דראָפּ אין די מערסט אומגעריכט עקן, ווייַל אַפֿילו פֿאַר די פּייפּס און דער סטעליע קענען ווערן געפֿונען די גאנצע ראָד. אין פאַל פון דורכפאַל & נדאַש; האט נישט האָבן צייַט צו ענדיקן איידער די צייַט, אָנהייבן ווידער. איר וועט יבערראַשן & נדאַש; איצט זאכן זענען פאַרבאָרגן אין גאָר נייע ערטער! קלייַבן זיך אַ פּאַסן פֿאַר די רידער & נדאַש; אַ נאַטירלעך געשפּרייט פון טונינג שפּיל. ער מוזן נאָכקומען מיט זיין מאַשין, אַזוי טאן עמבעלישמאַנט מאַשין, געדענקען אַז צו זיין אין די זעלבע נוסח קלייד אַרויף זייַן שאָפער.
די יינגלעך ליבע די טעלעוויזיע ווייַזן וועגן קאַרס, און זיכער זיי זענען באַקאַנט ווייזט ווי "פּימפּ מיין רייד" און "קול טונינג." דער וואַרשטאַט איז איבערגעגעבן שלעכט מאַשין, און מאַכן זיי הארן אין "זיסוואַרג." מאל עס איז נייטיק צו דיסאַסעמבאַל די ויסריכט צו די לעצטע שרויף, דעמאָלט אַזוי פילע פּאַרץ ריפּלייסט, ריפּיינטאַד דעם גוף און ינלענדיש אַלקאַנטאַראַ אָדער לעדער דעקן.


text:
אוקראינע אנטיסעמעטיזם דייטשלאנד האלאקאוסט ניו יארק סיטי פוילן פון דער יוד קווינס קרימינאל ראסיזם קווינסער נאצי וועט ענדליך דעפארטירט ווערן
ניו יארק סיטי - די טראמפ אדמיניסטראציע האט געמאלדן אז זי וועט דעפארטירן א געוועזענער נאצי וועלכער וואוינט שוין יארן שטילערהייט אין קווינס. דזשאקיוו פאלידזש איז געווען א נאצי וועכטער אינעם דייטשן קאנצענטראציע לאגער טראווניקי אין פוילן, אבער ער האט באוויזן אנצוקומען קיין אמעריקע, וואו ער האט זיך באזעצט אין קווינס. אין יאר 05' האט א געריכט ארויסגעגעבן א פארארדענונג אז ער זאל דעפארטירט ווערן, אבער דער אורטייל איז קיינמאל נישט געהעריג אויסגעפירט געווארן. יעצט זאגט די טראמפ אדמיניסטראציע אז זיי וועלן דעפארטירן פאלידזש קיין אוקראינע, דייטשלאנד אדער פוילן.
ווי איז דאס געשעהן? זעה Queens, NY, USA אויף גוגל מעפס
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
אזוי גיבן איבער די אפיציעלע ווארט זאגער פון דעם אהרוני:
כ''ק רבינו שליט''א האט היינט געהאלטען א פלאם פייערדיגער
דרשה, און די ישיבה בנוגע די באזיכען וואס ער גייט אפהאלטן ביי די אדמור''ם
און ארץ ישראל, ער האט געזאגט בתוך הדברים:
אז ער פארט איין ארץ ישראל, די בחורים זאלן זיצן און לערנען.
ווען
מ'פארט אויף א"י איז דער מנהג פון פעטער ז"ל צו גיין באזוכן די ארטיגע
רבנים. כאטש דער פעטער ז"ל האט זיך אויף זיי אויסגעדריקט מיט שארפע לשונות,
און בשנת תשמ"ב נאך די לבנון מלחמה האט דער טאטע ז"ל אנגערופן די חסידי'שע
רבי'ס וואס האבן געשיקט סאלדאטן, מיטן נאמען רוצחים, אבער דאך איז מען זיי
געגאנגען באזוכן.
אויך יעצט ווען מען גיין באזוכן פרעמדע רבנים, אבער מ'מיינט חלילה נישט קיין שום טויש אין די מלחמה לה' בעמלק פון פריער,
מ'דארף
אלעס אנהאלטן מיטן שארפסטן אופן, צו זיין דערווייטערט פון די חסיד'ישע
ציוניסטן און אגודיסטישע רבי'ס פונקט ווי פריער. ווער עס פארשטייט
פארשטייט, און ווער נישט וועט נישט פארשטיין


text:
ספרי כ"ק אדמו"ר > אגרות קודש > כרך ג > תשלג
ב"ה, ט"ז אלול, ה'שי"ת
הרה"ח וו"ח אי"א וכו'... שי'
שלום וברכה!
אייערע ביידע בריוו פון ד' ראה און א' תצא האב איך באקומען. און לויט אייער בקשה וועל איך איבערלייענען אייערע פדיונות אויפן ציון פון כ"ק מו"ח אדמו"ר הכ"מ, און זיכער וועט ער ממשיך זיין ברכה והצלחה אויף אייך און אלע אייערע וואס איר דערמאנט אין אייער בריוו.
בנוגע צו אייער שאלה וואס איר פרעגט וועגן העתקה, און פאררופט זיך אויך אויף די בריוו פון כ"ק מו"ח אדמו"ר הכ"מ וועגן אייער פארן, פארשטיי איך ניט פארוואס איר פרעגט איבער נאכאמאל, און וואס קען איך אייך מוסיף זיין אויף מיין פריערדיקן בריוו וואס איך האב שוין וועגן דעם געשריבן. בכל אופן, ווי איר וועט מחליט זיין, זאל זיין להצלחה בגשמיות וברוחניות.
דעם פ"נ פאר די לערערין פון "בית שרה" וועל איך איבערלייענען אויפן ציון פון כ"ק מו"ח אדמו"ר הכ"מ, און ער וועט זיכער געבן זיין ברכה להמצטרך לה בגשמיות וברוחניות.
בנוגע אייער לערנען זיך דעם פאך... וואס איר האט איבערגעריסן, און איר פרעגט אויב ס'איז כדאי ווייטער צו לערנען זיך אין חודש אלול, הנה דער ואספת דגנך ותירושך ויצהרך איז אויך אן ענין פון דער תורה און פון פרשת קריאת שמע, נאר מען דארף דאס טאן לויט די הוראות פון דער תורה וביראת שמים. דערפאר קומט בא מיר אויס אז איר זאלט להצלחה ממשיך זיין אייער לערע און משלים זיין זיך אין דעם פאך, והשי"ת יתן ברכתו איר זאלט געפינען פרנסה וואו איר וועט זיין בכשרות, במנוחה ובהרחבה.
בברכת כתיבה וחתימה טובה, המחכה לבשורות טובות ממנו ומכל אלו שמזכיר במכתבו
מנחם שניאורסאהן
דעם בוך ספר החסידות פון אברהם כהנא איז ניט כדאי צו באנוצן, ובפרט יעצט אז ס'זיינען דא אזויפיל ספרים געדרוקט וועגן חסידות ותורת החסידות, וועלכע זיינען געשריבן פון רביים און פון חסידים.
תשלג
מהעתק המזכירות.
העתקה: ראהלעיל אגרת תשב.


text:
לאנדאנער זאא
ZSL לאנדאנער זאא איז דער עלצטער וויסנשאפטלעכער זאא אין דער וועלט.[1] ער איז געעפנט געווארן אין לאנדאן דעם 27סטן אפריל 1828,[2] און די לכתחילה'דיגע כוונה איז געווען אז ער זאל זיין א זאמלונג פאר וויסנשאפטלעכער שטודיע. ער איז געעפנט געווארן צום ציבור אין 1847.[1] היינט טוט דער זאא באהויזן 16,802 בעלי חיים פון 704 זגאלן, כמעט די גרעסטע זאמלונג אינעם פאראייניגטן קעניגרייך.[3]
דער זאא ליגט צו דער צפון זייט פון רעגענטס פארק (דער רעגענטס קאנאל רינט אדורך אים).[4] און זיין פארוואלטונג איז אונטער דער זאאלאגישער חברה פון לאנדאן (געגרינדעט 1826).[1] די חברה האט אויך א ברייט ארט אין וויפסנייד פארק זאא אין בעדפארדשיר וואו אהין מ'האט אריבערגעפירט די גרעסערע חיות, למשל העלפאנדן און נאז-הערנער.[5][6] אחוץ פון זיין דער ערשטער וויסנשאפטלעכער זאא, דער לאנדאנער זאא האט אויך געעפנט דאס ערשטע רעפטילן הויז (1849), דער ערשטער ציבורישער אקוואריום (1853),[7] דאס ערשטע אינסעקטן הויז (1881) און דעם ערשטן קינדער זאא (1938).
די נענטסטע לאנדאנער אונטערגרונד סטאנציעס זענען קאמדן טוין and טשאלק פארם. די בוס רוטע 274 פארט לעבן דעם זאא.[8]
אינהאַלט
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
זאנעס און אטראקציעס[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אפריקאנישע פויגל סאפארי[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אקוואריום[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
קינדער זאא[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
גארילא מלוכה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
רעפטילן הויז[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
דאס רעפטילן הויז האט געעפֿנט אין 1927 אויסגעפלאנעוועט פֿון זשוין ביטשאם פראקטאר און סיר גי דויבער.[9]
די רעפטילן וואס וואוינען דארט שליסן אײַן יאשטשערקעס, טשערעפאכעס, קראקאדילן און שלאנגען; לעבן דעם הויז איז דער קאָמאָדאָ דראקאן הויז.
ארכיטעקטור אינעם זאא[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- ↑ 1.0 1.1 1.2 ZSL's History. ZSL. דערגרייכט דעם 2008-03-05.
- ↑ April 27. Today in Science History. דערגרייכט דעם 2008-03-05.
- ↑ ZSL Animal Inventory. ZSL (2006-12-31). דערגרייכט דעם 2008-03-03.
- ↑ Google Maps. Google. דערגרייכט דעם 2008-03-05.
- ↑ לאנדאנער העלפאנדן צו זיין צוזאמען מיט זייערע חברים אין וויפסנייד. ZSL (2001-10-30). דערגרייכט דעם 2008-03-05.
- ↑ העלפאנדן פארלאזן לאנדאן. BBC News (2001-11-01). דערגרייכט דעם 2008-03-05.
- ↑ די היסטאריע פונעם אקוואריום. ZSL. דערגרייכט דעם 2008-03-06.
- ↑ ווי מען געפינט אונז. ZSL. דערגרייכט דעם 2008-03-05.
- ↑ ZSL Architecture. ZSL. דערגרייכט דעם 2008-03-06.
דרויסנדיגע פארבינדונגען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- לאנדאנער זאא וועבארט
- זאאלאגישע חברה פון לאנדאן וועבארט
- ZSL Annual Review
- ZSL Bushmeat and Forest Conservation
- לאנדאנער זאא אינעם 19טן י"ה
- וועלט אסאסיאציע פון זאאס און אקוואריומס
- אייראפעישע אסאסיאציע פון זאאס און אקוואריומס
- בריטישע און אירישע אסאסיאציע פֿאר זאאס און אקוואריומס
- London Zoo at British Zoos


text:
געשמעלץ
א געשמעלץ אדער לעגירונג (ענגליש: alloy) איז א געמישעכץ פון צוויי מעטאלן (אדער א כעמישער עלעמענט מיט א מעטאל) וואס זענען געמישט מיט פארשידענע מעטאל עלעמענטן.
צו מאכן דעם געשמעלץ, שמעלצט מען די צוויי באשטאנדטיילן, און מען מישט זיי ווען זיי זענען פליסיג. ווען זיי קילן אפ, ווערט דער געשמעלץ הארט.
די מערסטע גענוצטע געשמעלצן זענען:
- מעש ווערט געמאכט פון 35% צינק און 65% קופער. מען ניצט אים פאר מוזיקאלישע אינסטרומענטן, צירינג און קראנען.
- שטאל ווערט געמאכט פון 99% אייזן און 1% קוילנשטאף. מען ניצט אים פאר געצייג, אויטאמאבילן, מאשינען, שינעס און באלקנס.
- זשאווערפרייער שטאל ווערט געמאכט פון 18% כראם, 80.6% אייזן, 1% ניקל און 0.4% קוילנשטאף. מען ניצט אים פאר בעשטעק, טעפ און כירורגישע געצייג.
- בראנדז ווערט געמאכט פון 87.5% קופער און 12.5% צין. מען ניצט אים פאר שיפן און שרויפן.


text:
ספרי הבעל שם טוב > כתר שם טוב > הוספות > שמה
משה רבינו
מורנו הקדוש הבעש"ט נ"ע איז דער משה רבינו ע"ה פון תורת החסידות הכללית, דאָס הייסט אַז אַזוי ווי משה רבינו ע"ה דער בחיר הוי', אַז על ידו איז נתגלה געוואָרען תורתנו הקדושה, אָט אַזוי איז מורנו הבעש"ט נ"ע דער בחיר הוי' אַז על ידו איז נתגלה תורת החסידות הכללית.
אין מדרש149 אויפן פּסוק150 ומשה הי' רועה שטייט הוי' צדיק יבחן151, ובמה הוא בוחנו במרעה צאן, און רז"ל{149} דערציילען אונז די מעשה וואָס עס האָט געטראָפען באַ משה ע"ה בעת ער האָט גיפיטערט צאן יתרו, וואָס פון דער מעשה זעהט מען אַרויס די מדות טובות וואָס משה רבינו ע"ה האָט געהאַט.
מורנו הבעש"ט נ"ע איז בעוואוסט מיט זיין אהבת ישראל, ער האָט געזעהן אין יעדער אידן אַ מעלה און אין יעדער פּועל פון א אידן הן אַ מצוה אָדער אַ מדה טובה האָט ער געזעהן דעם אמת'ן ליכטיקען שיין.
מורנו הבעש"ט קוקט מיט זיינע ליכטיקע אויגן אין דעם פינסטערן גלות, זעהט ווי אידן זיינען מקיים תורה און מצוות מיט גרויס מסירות נפש און פּיין, ווערן געדריקט און גערודפ'ט פון פערשידענע שלעכטע מענשן.
מורנו הבעש"ט זעהט ווי אידן זיינען מקיים דעם בקולו של הקב"ה תשמעו מיט מס"נ, ווערט באַ איהם די שאלה פאַר וואָס קומט ניט משיח, גואל צדק, און וויל בעשליסן אַז ער מיט דער חבריא קדישא, הצדיקים הנסתרים נ"ע זאָלין בריינגען משיח'ן.
עס איז בעוואוסט די פערשידענע אסיפות הצדיקים הנסתרים וואָס זיינען געווען מזמן לזמן בימי מורנו הבעש"ט, און די כמה מיני התעסקות און שתדלנות וואָס זיי פלעגען טאָהן בנוגע דער מצב הרוחני און אויך דעם מצב הגשמי פאַר דעם כלל ישראל.
און אין יענער צייט איז געווען די עליית הנשמה של מורנו הבעש"ט וואָס ער איז געווען אין היכל המשיח און האָט געפרעגט אימתי קאתי מר.
דער אימתי וואָס דער בעש"ט נ"ע פרעגט באַ משיח'ן איז דאָס ווי דער מאמר אם לא עכשיו אימתי וואָס עס שטייט אין אבות (פ"א מי"ד).
דאָס הייסט, אַז דער בעש"ט רעדט מיט משיח'ן, אין דעם ענין פון דער גמרא סנהדרין, וואו משיח ענטפערט אַז היום אם בקולו של הקב"ה תשמעו, און אויף דעם פרעגט דער בעש"ט עס איז דאָך ב"ה בקולו תשמעו.
און אויף דערויף ענטפערט משיח דעם בעש"ט לכשיפוצו מעיינותיך חוצה, ברחבות פּלגי מים (משלי ה' ט"ז) יפוצו מעיינותיך חוצה, סוף שתקנה תלמידים ותורה הוראות ברבים, ויצא לך שם, רש"י, ברחבות, עיר תפוצנה פלגי מימיך, רש"י.
חסידות152 ווייס צו מאַכן אַ חילוק פון אַ מעין און נהר, נהר הוא התפּשטות לאורך ורוחב ומחזיק שטח גדול, והמים בו בריבוי והילוכם הוא בשפע ורעש גדול, והמעין הוא נמשך כגיד בכווץ תפיסת מקום שאינו תופס מקום גם לעצמו, ומימיו נובעין טיפּין טיפּין.
חוצה153 הייסט דאָך אין דרויסען, ד. ה. ניט אין דעם מקום המוכשר154, וואָרום דער מקום המוכשר איז דאָך ניט קיין חוצה, ער איז דאָך דער ריכטיגער מקום המוכשר, וואָדען אויב ער איז אַ חוצה, דאָס הייסט אַז ער איז ניט קיין מקום מוכשר, איז ווי איז דאָרטן דער אָרט פון אַ מעין, איז דאָך דער פּסוק זעהר ניט פאַרשטאַנדיק, עס איז דאָך סותר איינע די אַנדערע, איז דאָס אַ מעין פאַרוואָס רופט מען חוצה? איז דאָס חוצה, ווי קומט אַהין אַ מעין, וואָדען עס איז ביידע זאַכן, איז ווי איז ביידע זאַכן?
מפרשים155 טייטשן דעם פּסוק יפוצו מעיינותיך חוצה, עס וועלן אַזוי שטאַרק זיין די וואָס קומען אַרויס פון דיינע קוועלן אַז זיי וועלן זיך צו שפּרייטן אפילו חוצה ביז אַז ברחבות אפילו אין די גאַסן וועלן זיין פּלגי מים, און חאָטש עס וועט זיין חוצה גאָר אין דרויסן, פונדעסטוועגן וועט מען וויסן אַז דאָס קומט פון דיינע מעיינות.
פון משיח'ס ענטפער אויף דעם בעש"ט'ס פראַגע פאַרשטעהט מען, אַז תורת רבינו הבעש"ט נ"ע, און די התגלות שכל אלקי, וואָס דער בעש"ט ותלמידיו ותלמידי תלמידיו אבותינו רבותינו הק' נ"ע זי"ע האָבן אונז געגעבן, האָט דאָס אַ שייכות צו ביאת המשיח (יבא בב"א)156.
----- הערות -----
149) שמו"ר פ"ב, ב.
150) שמות ג, א.
151) תהלים יא, ה.
152) ראה לקו"ת שה"ש לט, א ואילך. ובכ"מ.
153) ראה ספר השיחות תורת שלום ע' 113.
154) ראה לקוטי שיחות חלק טו ע' 287. וראה שם ע' 282. ועוד.
155) ראה ראב"ע ומצו"ד עה"פ.
156) לקוטי דיבורים ח"ב שי, ב ואילך. ספר השיחות תר"ץ ע' 111 ואילך. ושם שט, סע"ב ואילך. ספר השיחות שם: דער בעש"ט נ"ע פרעגט באַ משיח'ן אימתי קאתי מר, אין פלוג האָט דאָך קיין אָרט ניט די שאלה עס איז דאָך אַ קלאָר אָפענע גמרא (סנהדרין דצ"ח ע"א) ר' יהושע בן לוי האָט זעך געטראָפען מיט אלי' הנביא אין דער מערה פון ר' שמעון בן יוחאי פרעגט ריב"ל באַ אליהו'ן ווען וועט קומען משיח, ענטפערט אלי' ר' יהושע בן לוי'ן, גיי פרעג באַ איהם אַליין, פרעגט ריב"ל וואו קאָן איך איהם טרעפין, האָט איהם אלי' געזאָגט דעם אָרט אין גן עדן, וואו משיח זיצט.
ווי עס איז ניכר איז באַ ריב"ל דער אָרט געווען גוט בעקאַנט און די וועג אַהין אַדורך גיטראָטענע, אַז ער איז געקומען אַהין איז נאָך די סימנים וואָס אליהו האָט איהם גיגעבן האָט ער דערקענט ווער איז משיח, פרעגט ריב"ל באַ משיח'ן לאימת אתי מר, צו וואָס פאַר אַ צייט וועט קומען דער האַר, ענטפערט משיח, היום היינט.
ריב"ל איז גיווען זייער צופרידן מיט דעם ענטפער און געגאַנגען צוריק זעהן זיך מיט אליהו'ן דערווייל איז דורך געגאַנגען דער טאָג, און משיח איז ניט געקומען, איז ריב"ל געוואָרן פאַרביטערט, אַז ער איז געקומען צו אליהו'ן, פרעגט איהם אליהו וואָס האָט דיר משיח געזאָגט.
ריב"ל זייענדיק זייער פאַרביטערט און פאַר עגמת נפש פון דעם וואָס משיח איז ניט געקומען דעם טאָג, זאָגט ער אליהו'ן אַז משיח האָט איהם געענטפערט היום קומט ער, דער טאָג איז דורך און משיח איז ניט געקומען.
אליהו הנביא ערקלערט ר' יהושע בן לוי דעם ריכטיקן זין פון משיח'ס ענטפער – אויף ריב"ל פראַגע צו וואָס פאַר אַ צייט וועט קומען דער האַר – היום אם בקולי תשמעו.
אין דעם סיפּור המעשה פון ריב"ל מיט אליהו'ן זעהן מיר קלאָהר און דייטלעך אַז דער זין פון ביאת המשיח (בב"א) איז פאַרבונדען מיט דעם היום אם בקולו של הקב"ה תשמעו, וואָס נאָך דעם קלאָהרין ענטפער איז דאָך ניט מובן די שאלה פון בעש"ט אימתי קאתי מר, עס איז דאָך אַ גמרא מפורשת, אַז ביום אשר בקולו של הקב"ה תשמעו, קומט משיח גואל צדק, היינט וואָס פרעגט דער בעש"ט נ"ע אימתי קאתי מר [ההמשך בפנים. וממשיך שם:] יעדער חכמה, אויך די חכמה פון שכל אלקי, האָט איהר שטייגער בסדר ואופן השכלתה והשגחתה על פי דער הבנה און הסברה פון חסידות, איז דער יחס און שייכות פון אַ זאַך צו נאָך אַ זאַך, כמו אָט ווי דאָ, די שייכות פון תורת הבעש"ט נ"ע און ביאת המשיח, מוז איין זאַך זיין אַ אור, און די צווייטע זאַך אַ כלי צו דעם אור אין אור וכלי, איז דאָך פון דער כלי קאָן מען פאַרשטעהן וואָס איז דער אור וואָס איז שייכות צו דער כלי און פון דעם אור קאָן מען פאַרשטעהן וואָס פאַר אַ כלי מ'דאַרף האָבען צו אַזאַ אור, וואָרום אור וכלי האָבען דאָך אַ שייכות זה לזה . . .
אין משיח'ס ענטפער וואָס ער ענטפערט אויף דער פראַגע פון מורנו הבעש"ט נ"ע אימתי קאתי מר, לכשיפוצו מעיינותיך חוצה, איז קלאָהר פאַרשטאַנדיג, אַז תורת הבעש"ט נ"ע איז דאָס די כלי צו דעם אור פון גילוי המשיח, בב"א. וע"ש בארוכה.
וראה שם שכח, א ואילך. ספר השיחות שם ע' 130:
און דאָס איז דער ענטפער פון משיח'ן, לכשיפוצו מעינותיך חוצה, אָט די והאמונה וואָס די זיידעס און די טאַטעס האָבען געלאָזט בירושה זייערע קינדער און אייניקלעך, איז אין דעם גלות שטראָם צעשפּרייט און צעזייט געוואָרען במרחבי תבל און מדינות שונות.
און אויך באַ אַזעלכע וואָס איבער פערשידענע סבות זיינען זיי פאַרשטויסען געוועאָרן אין חוצה. אַז מען איז אָפּגעריסן פון אידישקייט, אַז עס רעדט זיך ניט וועגען חסידות און הנהגות פון חסידים, עס רעדט זיך מכח טהרת המשפּחה, הנחת תפילין, שמירת שבת, מאכלות כשרות.
אַלס איינער פון גזע ובא כח הוד כ"ק אבותינו רבותינו הקדושים זצוקללה"ה נבג"מ זי"ע פאַל איך ביי זיך ניט אַראָפּ מיט די גזע החסידים וואָס זיינען אַוועק חוצה, וויסנדיק אַז אין זיי פליסט די בלוט פון זייערע עלטערן און אור עלטערן.
און דאָס זאָגט משיח, אַז אין דעם חוצה איז פאַראַן מעינותיך, די האָבען אין זיך אויך די גרויסע ירושה פון זייערע זיידעס און טאַטעס און אין זיי קאָן זיך אויפוועקען די פּינטעלע פון דעם והאמונה, וואָס זייערע עלטערען האָבען זיך מוסר נפש געווען.
משיח'ס ענטפער איז, אַז יפוצו מעינותיך חוצה, די תורת רבינו הבעש"ט נ"ע און די עבודה טהורה בבירור וזיכוך המדות וועט זיך סוף כל סוף צעשפּרייטען, אַז אַלע וועלען דערקאָנען דעם אמת, און אויך אפילו די וואָס געפינען זיך אין חוצה איז דער מסירות נפש פון זייערע עלטערען און זיידעס וועט זיי אויפוועקען, אַז זיי זאָלען זיך בענוצען אין פערגעניגען פון הנהגות טובות מיט די קלאָהר ריינע ירושה, וואָס זייערע זיידעס און טאַטעס האָבן זיי איבערגעלאָזען.
ושם רפו, ב ואילך. ספר השיחות שם ע' 84 ואילך:
אין דער עלית הנשמה פון רבינו הבעש"ט בשנת תק"ז, איז ער געווען אין היכל המשיח, האָט מורנו הבעש"ט גיפרעגט באַ משיח'ן, אימתי קאתי מר, האָט משיח געענטפערט, לכשיפוצו מעיינותיך חוצה.
שאלה ותשובה, איז דאָס אַ געוויסע השכלה און השגה געביידע, אין יעדער געביידע איז פאַראַן דער עצם הבנין, און דער תוך פון דעם בנין, וואָס אַזוי איז אויך אין דער השכלה געביידע, די שאלה איז דער בנין, אין שכל וועלט הייסט דאָס די השכלה, און די תשובה הייסט דער תוך, די בעלייכטונג פון דעם בנין, וואָס אין שכל וועלט הייסט דאָס די השגה, וואָס די ביידע – השכלה און השגה – שטאַרקן און בעלייכטען איינע די אַנדערע.
השכלה איז דער גרונדשטיין און דער וואָרצל פון השגה, און השגה איז די רעזידענץ פּאַלאַץ פון השכלה.
מיט דעם וועט מען פאַרשטיין די טיפקייט פון דעם מאמר החכם, שאלת חכם חצי תשובה*, און שאלות החכמה חצי החכמה**.
די צוויי נוסחאות א) שאלת חכם חצי תשובה – די פראַגע ווי אַ קלוגער פרעגט איז דער אופן פון דער פראַגע אַליין אַ האַלבער ענטפער – ב) שאלות החכמה חצי החכמה – די וויסנשאַפטליכע פראַגעס זיינען אַליין אַ האַלבער טייל פון וויסענשאַפט. –
איז דייטלעך קלאָר אַז די צוויי נוסחאות איז דאָס צוויי בעזונדערע השכלה אינהאַלטן, וואָס יעדע איינע פון זיי האָט אַ ברייטע פערשטאַנדיקע ערקלערונג מיט אַ געוויסע בעדייטונג, אָבער איצטער וועלען מיר זיך ניט פערטיפן אין דעם, מיר וועלן מער ניט ווי לערנען פּירוש המלות.
אין דעם וואָרט אַז שאלת חכם חצי תשובה, איז פאַראַן אַ מעלה און אַ חסרון, די מעלה איז, וואָס עס איז אַ חצי תשובה, און דער חסרון איז, וואָס עס איז מער ניט ווי אַ חצי תשובה, אָבער דאָס בעווייזט אויף דער התאחדות פון השכלה והשגה, השכלה איז דער מקור האור דהשגה, און השגה בעלייכט די השכלה.
אַז דער בעש"ט נ"ע האָט געפרעגט משיח'ן, און משיח האָט געענטפערט, הייסט דאָס אַז אין דעם ענין פון ביאת המשיח, איז שאלת הבעש"ט נ"ע די השכלה, און תשובת משיח די השגה.
די השכלה איז, אימתי קאתי מר, ווען קומט משיח און די השגה, וואָס הייסט דער פאַרשטאַנד, איז לכשיפוצו מעיינותיך חוצה, וואָס עס האָט אַ צווייענדיקע בעדייטונג, א) אַז עס וועלן זיך צושפּרייטן דיינע קוועלן אין דרויסן ב) און אַז דיינע דרויסענדיקע קוועלן וועלן זיך צושפּרייטען.
ווי געזאָגט, אַז אַ שאלה ותשובה, איז די שאלה דער בנין, און די תשובה איז די בעלייכטונג פון דעם בנין, אין דעם בעש"ט'ס נ"ע שאלה, די השכלה פון דעם בנין ביאת המשיח בב"א און די תשובה פון משיח'ן, די בעלייכטונג אין דעם בנין ביאת המשיח בב"א, דאָס מיינט דעם פאַרשטאַנד. ועיי"ש בארוכה.
– בכהנ"ל ראה גם לקוטי שיחות ח"ד ע' 20-1120 ובהערות שם. ע' 1303. ח"י ע' 243 ואילך. חט"ו ע' 281 ואילך. וש"נ.
-----שולי הגליון-----
*) מובא בספר ר"ש בן גבירול.
**) מובא במבחר הפנינים שערי החכמה.


text: שניט טוט נישט לאָזן גלייַכגילטיק גערלז. כל וואָס איז פארבונדן מיט אים, איז פארבונדן מיט די ווייַבלעך. פון אַ פרי עלטער גערלז ווילן צו פֿאַרשטעלן זיך און קוקן סטאַנינג. אין מאָדערן געזעלשאַפט, אַ פרוי איז ניט מער פארבונדן מיט די באַלעבאָסטע, נייטאָרין אָדער אַ קאָכן. איצט אָלימפּוס געשעפט קאַנגקערד און עס זיצט אַ שיינע, ינטעליגענט, עלעגאַנט פרוי. און וואָס מין פון געשעפט פֿאַר די מערסט דיזייראַבאַל פרויען? פון קורס - שניט! צו פאַרבינדן געשעפט און שניט, איר קענען הנאה לעבן, שיינקייט און וווילטאָג. עס איז געווען אין דעם ראָלע איר וועט שפּילן, געשפילט 2 אָנליין שניט באָוטיקווע. אויב איר זענען ביכולת צו בויען אַ געשעפט פון קראַצן אויף זייער אייגן - אַז ס גרויס, אָבער עס איז שטענדיק פייַן ווען עס איז אַ יקער פון וואָס צו שטופּן אַוועק און אָנהייבן צו אַנטוויקלען. דאס געדינט ווי דער יקער פֿאַר אַ טאַלאַנט פֿאַר אַ מיידל פון איר קוזינע אַליס, וואס דערלאנגט איר שניט באָוטיקווע. שטימען אַז דאָס איז טייַער טאַלאַנט און יעדער מיידל וויל צו באַקומען אויף דיין דיין געבורסטאָג עפּעס ווי אַז. אבער צו ווערן די באַזיצער פון אַזאַ אַ ווונדערלעך ינסטיטושאַן, דאָס איז נאָר האַלב די געשיכטע. ביזנעס צו געדייַען, עס מוזן זייַן געשטיצט און דעוועלאָפּעד. דאס איז וואָס איז ווארטן פֿאַר איר איבער די שפּיל. ווי איר זאלט האָבן געסט, די שפּיל כּולל אַן עקאָנאָמיש קאָמפּאָנענט. איר וועט זייַן געדינט קאַסטאַמערז, העלפּינג זיי צו קלייַבן שניט אַקסעססאָריעס און סעלינג זיי. אויב איר האָט געשפילט אין ענלעך עקאָנאָמיש סטראַטעגיע, דעמאָלט איר וויסן אַז די געלט ערנד זאָל זייַן שטעלן אין סערקיאַליישאַן דורך בייינג מאָדערן עקוויפּמענט, שיין צירונג און נוצלעך דאס אַז דיין וויזאַטערז האָבן אַ אָנגענעם און באַקוועם איז. די בעסער איר דינסט די ניצערס, די מער צופֿרידן זיי וועלן, און דעמאָלט קומען צוריק צו איר נאָך, גענומען גערלפרענדז. הירע שטעקן וואס קענען העלפן איר דינען וויזאַטערז און ריין אָרט פון דעבריס. יעדער מצליח שפּיל איז זיכער צו גיין מיט די יקסטענשאַנז. וואָס איז וואָס די שניט באָוטיקווע 3 אָנליין שפּילן מיינט גאַנץ נאַטירלעך. אין דעם טייל פון אונדזער העלדין ווינס אַ היפּש סומע פון געלט און דיסיידז צו יקספּאַנד זייַן געשעפט. פֿאַר אַ מענטש ראַדייוסטשעגאָ פֿאַר זייער גרונט, דעם אַקט איז נאַטירלעך. איר איצט האָבן אַ פּלאַץ מער אַפּערטונאַטיז, אָבער אויך מער פֿאַראַנטוואָרטלעכקייט. אויב איר געקוקט צו דער פאַרגאַנגענהייַט בלויז וויפּ-מענטש, אָבער איצט איר האָבן קקדזש, כאַנימונערז און אנדערע וויכטיק געסט. צוגאַנג צו אַזאַ מען אויך דאַרפֿן אַ ספּעציעל, נאָך אַלע, אויב אַ זשורנאַליסט בלייַבן דיסאַטאַספייד דיין דינסט, זי געשריבן אין אַ שניט זשורנאַל וועגן איר אַזאַ אַן אַרטיקל, וואָס צו איר וועט ניט קומען קיין קליענט. די קאַמפּלעקסיטי פון דינסט נוליוועדז איז אַז זיי וועלן האָבן צו ביטע קיין איינער דורך איין און די זעלבע צייַט. אבער טאָן ניט טראַכטן אַז אַזאַ אַ ברייט טעמע, ווי שניט, איז באגרענעצט בלויז דורך אַ סעריע פון די שפּילערייַ. מאָדע איז די באזע פון פילע בליץ גאַמעס און איר קענען זען דעם, גיין אַרויף צו די אָפּטיילונג פון אונדזער וועב פּלאַץ. איר קענען אָנטאָן אַרויף די באַרימט אותיות ווי באַרבי, ראַפּונזעל, סינדערעלאַ, פייע ווינקס, בראַץ דאַלז, שניי ווייסע. קענען נאָך קאָנטראָל די פראנצויזיש שניט באָוטיקווע, קלייַבן זיך חתונה דרעסיז אָדער סוץ פֿאַר גיין. איר וועט האָבן שעפע פון אַפּערטונאַטיז צו ווייַזן זייער טאַלאַנט אַנטראַפּראַנער, וואס בישליימעס פארשטייט שניט. שפּיל 2 שפּילן שניט באָוטיקווע אָפפערס אַלע אַקטיוו פאַשיאָניסטאַס וואס ווילן צו זייַן אויף די קאַם פון די שניט כוואַליע. אין קאַנטיניויישאַן איר וועט שוין פילן אין דעם געגנט איז סטאַביל, ווו דיין דערפאַרונג וועט נישט זייַן פאַרפאַלן אין אַרויסגעוואָרפן. די מנוחה פון די שפּיל טעמע און פאַרשיידנקייַט צו פאָרשלאָגן אָפּציעס פון שניט מעשיות. גאַמעס זענען פול פון שיין גראַפיקס און קול אַקטינג, און מאָדנע רימאַרקס שפּיל בויערס וועט לייגן אַ טיילן פון הומאָר און הייבן דיין שטימונג.


text:
ספרי הבעל שם טוב > כתר שם טוב > הוספות > צ
אסתר ט, כג: וקבל היהודים את אשר החלו לעשות.
דער רבי נ"ע זאָגט בשם הבעש"ט נ"ע וקבל היהודים מיט מסירות-נפש'דיגן קבלת-עול האָבן זיי מתקן געווען את אשר החלו, אָט דאָס וואָס זיי האָבן וואָכעדיג געמאַכט מצד זייער וואָכעדיגקייט וואָס קומט פון חולאת רוחני214.
----- הערות -----
214) ספר המאמרים אידיש ע' 104, ושם מבאר:
דאָס זיינען צוויי טייטשען אין דעם וואָרט החלו. איין טייטש איז החלו מלשון חולין, וואכעדיג, דער מיין פון דעם וואָרט וואָכעדיג איז אין צוויי אופנים, א) וואָכעדיג געוואָרען, ב) וואָכעדיג געמאַכט, דער צווייטער טייטש פון החלו איז מלשון חולי, קראַנקשאַפט, די אידען בזמן מרדכי זיינען קראַנק געוואָרען אויף דער מחלה רוחנית פון נהי' ככל הגוים, וואָס דער אויסגאַנג פון דער מחלה איז אַז מען ווערט וואָכעדיג, דאָס מיינט מען ווערט אַ מגושם מיט די אַלע גראָבע גשמיות'דיגע אייגענשאַפטען, אַז דער גאַנצער מהות פון דעם מענשען איז נאָר גשמיות הון ורכוש, גוט עסען, גוט טרינקען, שיין קליידען זיך, פאַרברענגען די צייט אין כל-ערליי פאַרגעניגענס גשמיים און אַלץ זיך נאָכגעבן אָהן קיינע גרעניצען פון די איסורי התורה, און מען איז אַזוי קראַנק אַז מען גייט אויך אַריבער די גרעניצען פון אנושיות אַז נמשלו כבהמות נדמו, מען ווערט אַזוי וואָכעדיג אַז מען וואַרפט פון זיך אַראָפּ אַפילו בושה, מען שעמט זיך ניט, אָט אַזוי ווי בעלי חיים וועלכע טוען אַלע זייערע קערפּערליכע באַדערפענישען ברבים אָהן בושה, אָט אַזוי זיינען די מגושמ'דיגע בעלי תאוות וואָס מיט זייערע אויפפירונגען ווערען זיי נאָך וואָכעדיגער פון די נידעריגסטע גרעבסטע פאַרדאָרבענע בעלי חיים. מיר זעהען במוחש אין די טבעי הבעלי חיים אַז נאָכדעם ווי זיי טוען אָפּ אַ קערפּערליכען תאוה פאַרלאַנג, אַפילו די חיות הטורפות, באַפאַלט זיי נאָכדעם אַ געוויסער אומעט און מאַנכעס מאָל זאָגאַר אַ מין אַראָפּגעפאַלענקייט און נידערגעשלאָגענקייט. חוקרים זאָגען אַז דאָס איז אַ בעל-חיים'דיגער מוסר כליות, דאָס מיינט אַז ווען אַ בעל חי ערפילט שוין זיין קערפּערליכע טבעיות'דיגע באַדערפעניש ווערט ביי אים עפּעס אַ העכערער געפיהל וואָס דאָס שאַפט ביי אים אַ אומעט פון אַ נידערלאַגע, אָבער ביי די מגושמ'דיגע בעלי תאות איז לא זו בלבד וואָס לא יתבוששו, זיי האָבען ניט קיין בושה, איז נאָך כי הלל רשע על תאות נפשו, ער באַרימט זיך נאָך מיט זיינע תאוות און ער מאַכט וואָכעדיג תורה ומצות, דער בעל-תאוה פאַרשוועכט אַלע אידישע הייליגקייטען וואָס מיט דעם מאַכט ער וואָכעדיג די מצות פון שבת, טהרה, תפילין וכו', און דאָס איז דער מיין פון דעם בעש"ט'ס טייטש אין דעם וואָרט החלו, די אידען אין יענער צייט, ווי אַ טייל אידען אין דער איצטיגער צייט, זיינען קראַנק געווען מיט דער מחלה נהי' ככל הגוים און זיינען געוואָרען אַזוי וואָכעדיג מגושם אַז זיי האָבען וואָכעדיג געמאַכט שבת, טהרת-המשפּחה וכו', האָט השי"ת געטאָן די תוכחה עצה, ווי ער ית' האָט מתרה געווען אַז די אידען פון אַלע דורות זאָלען וויסען אַז ווי זיי וועלען זיך פירען מיט תורה ומצות אַזוי וועט ער ית' זיך פירען מיט די אידען און וועט געבען די מאַכט אַ געוויסען המן'ען וועלכער וועט ברענגען די אידען צו תשובה, און דאָס מיינט וקבל היהודים, דער תשובה געשריי מיט אַ מסירת-נפש ווען המן האָט באַקומען די דערלויבעניש פון אחשורוש'ן להשמיד להרוג ולאבד את כל היהודים, האָבען די אידען דערפילט אַז דאָס איז די תוכחה עצה האָבן זיי גלייך תשובה געטאָן, חרטה געהאַט אויף די מעשים רעים און גענומען אויף זיך צו פירען לויט די תורה ומצות וועגען, אָט אַזוי ווי זיי האָבען אויף זיך מקבל געווען בשעת מתן תורה, און דאָס איז וקבל היהודים, דער קבלת-עול פון די אידען און די תשובה תנועה צו פאַרריכטען דאָס וואָס זיי האָבען פריער וואָכעדיג געמאַכט, אָט דאָס האָט געבראַכט די גרויסע ישועה אַז ונהפוך הוא אַז דער להשמיד להרוג ולאבד ווערט אויסגעפירט אויף המן'ען און אַלע שונאי ישראל.


text:
דזשארדזש וו. בוש
דזשארדזש וואקער בוש (ענגליש: George Walker Bush; געבוירן דעם 6טן יולי, 1946) איז געווען דער 43טער פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן פון אַמעריקע, פון 2001 ביז 2009, און דער 46טער גובערנאטאר פון טעקסאס, פון 1995 ביז 2000
בוש איז געבוירן אין 1946 (ה'תש"ו), אין שטאַט קאנעטיקעט, און איז א רעפובליקאנער.
בוש האט צוויי טעכטער א צווילינג.
ער איז געווארן איינגעשוואוירן פרעזידענט אין יאר ה'תשס"א אויף פיר יאר. ער האט געוואונען ווידערוויילונג אין יאר ה'תשס"ה פאר נאך פיר יאר. ער האט געענדיגט דינען אין יאר ה'תשס"ט.
זיין וויצע פרעזידענט איז געווען דיק טשעיני.
אינהאַלט
פרעזידענטשאפט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
ער איז פון די איינצעלע פרעזידענטן אין דער אמעריקאנער געשיכטע וועלכע זענען געווארן פרעזידענט אפילו זיי האבען באקומען ווינציגער שטימען פון דער אלגעמיינער באפעלקערונג ווי זייער קעגנער. אבער לויט דער אמעריקאנער וואלן-סיסטעם האבן זיי געוואונען די עלעקטארעל וואלען.
בוש איז געלאפען קעגן על גאור אין 2001 און איז דערקלערט געווארן דער געווינער נאך א לענגערע געריכט פראצעדור צו מען זאל איבערציילן די וואלן אין פלארידא, וואס בוש האט געווינען נאך דעם צווייטען מאל איבערציילן, מיט 537 שטימען, דער סופרים קאורט האט צו סוף געפסק'ענט אז מען דארף עס נישט איבערציילן.
ער איז דער איינציגסטער וואס האט דערנאך מצליח געווען צו געווינען א צווייטן טערמין אפילו ער האט פארלארן די אלעמיינער באפעלקערונג שטימען און ער האט נאר געווינען מיט די עלעקטארעל וואלן די ערשטע מאל.
אין 2004 האט בוש געלאפען פאר ווידערערוועלונג, און ער האט שטארק געווינען אנקעגן סענעטאר דזשאן קערי.
בוש האט נאך 11טן סעפטעמבער 2001 אדאפירט א נייעם צוגאנג אין אמעריקא, וואס טייל רופען אן די בוש דאקטערין אז יעדע מדינה מוז זיך ארויסשעטלן אדער פרא אדער קעגן די אינטערעסן פון אמעריקא, דאס הייסט יעדער דארף זאגן צו איז ער א שונא אדער א גוטער פריינד, בוש האט אריינגעפירט אמעריקא אין א קריג קעגן די עקסטרעמע אראבער, אונטער אים איז אמעריקא אריין אין קריג אין אפגאניסטאן און אין איראק, אט די צוגאנג האט אים געשאפן אסאך שונאים, אבער ער לאזט נישט נאך פון זיינע פאזיציעס.
ער האט א נאמען אלס איינער וואס איז וויליג צו נעמען א שטעלונג אפענערהייט און זיך נישט דערשרעקן, אפילו ער ווייסט זיכער אז דאס וועט אים שאפן אסאך שונאים, און עס וועט אים זיין שווער, זיין טבע איז נישט צו אנטלויפן פון א פראבלעם, נאר זיך צו אדרעסירן דערצו און זעהן וואס ער קען טועהן דאס צו פארעכטען.
זיינע פריערדיגע יארן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אין די ערשטע יאָרן פון זיין לעבן איז ער נישט געווען אזוי קאנסערוואטיוו, ער פלעגט טרינקען אסאך וויין ער איז אפילו אמאל געווארן ארעסטירט פאר דרייוון אלס שיכור, מען זאגט אז זיין פרוי האט אים דערפון אפגעוואוינט. זיין פרוי לארע בוש איז גיט באקאנט אין די אמעריקאנער גאס, אפילו ווען בוש איז נישט פאפולער איז אבער זיין פרוי זייער פאפולער ביי יעדן, זי ווערט געזעהן ווי א ערנסטע צוריקגעצויגענע פרוי, זי איז געווען א לערערין אין א שולע און האלט זיך פאר אן עקספערט ווען עס קומט צו בילדונג.
פאליטישע קאריערע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- 1978 איז ער געלאפן פאר קאנגרעסמאן אין טעקסעס, אבער ער האט פארלוירן, און ער איז צוריק געגאנגען צו ביזנעס.
- 1994 איז ער געלאפן קעגן דער פרוי ען ריטשארדסאן אלס גאווערנער אין טעקסעס און ער האט געווינען מיט 52% אנקעגען 47% א דאנק זיין שטארקן קאמפיין.
- 2000 איז ער געלאפן און געווינען צו זיין פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן פון אמעריקע.
זיינע אויפטואונגען אלץ פרעזידענט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
די עקאנאמיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
ווען ער האט איבערגענעומען דאס פרעזידענטשאפט פון ביל קלינטאן איז די אמעריקאנער עקאנאמיע געווען מיטן "פיטום אראפ", עס האט זיך ארייגעגליטש אין א רעסעסיע, ספעציעל נאך 9ֿ11 ווען מענטשן האבן געציטערט וואס ווען זיין ווייטער מיט די שטארקייט פון אמעריקע, וועט זי זיך קענען גיבען א עצה מיט די טעראריסטן, אין די יאָרן פון זיין פרעזידענטשאפשט, האט ער איינגעפירט שטרענגע פאליסיס און געהויבן די עקאנאמיע אלס א שטארקע דוירהאפטיגע זאך.
אין זיינע יאָרן איז די עקנאמיע געוואקסן זייער גיט, דער סטאק מערקעט האט זיך געהויבן ביז צום הימל, אבער אין דעם לעצטן יאָר פון זיין קאדענץ איז אלעס געקומען צו א ענדע דער סטאק מארק איז געפאלן, די ביזנעס וועלט איז אריין געפאלן איז די ערגסטע רעסעסיע אין די מאדערן צייט. און דערפאר זענען זיינע פאולס אין די אמעריקאנער גאס זייער שוואך ער האט א 29 רעטינג פרעצענט וואס גלייכן אים.
טעראר[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
זייט 9/11 איז נאך נישט פארגעקומען קיין טעראריסטישע אקציע קעגן אמעריקא אויפן אמעריקאנער באדן, כאטש אסאמא בין לאדין מיט זיינע שותפים האלטן אין איין ווארענען אמעריקע. עס איז ריכטיג אז ער איז זייער שטרענג מיט זיינע פאליסיס קעגן אויסלענדישע טעראריסטן.
דער פאקט איז: אין די יאָרן פון די ביל קלינטאן אדמיניסטאראציע, האט מען זיך נישט געכאפט אז על קאידא און אנדערע מוסלומענער שונאים פון אמעריקא זענען גרייט צו מאכן טעראר קעגן אמעריקא, אמעריקא איז אין יענע יאָרן אטאקירט געווארן עטליכע מאל 1) די ערשטע אטקע אויף די טווין טאורעס, 2) די אטאקע אויף די שיף קאול, 3) די אטאקע אין קעניא אויף די אמעריקאנער אמבאסאדע. נאך די צווייטע אטאקע אויף די טווין טאורס האט פרעזידענט בוש אדאפירט זיינע שטרענגע פאליסיס, און זיין דאן איז אמעריקא אין ערגעץ נישט אטאקירט געווארן נישט אין אמעריקא זעלבסט, און נישט אויסער אמעריקא, אט דער פאקט ווייזט אז זיינע פאליסיס קעגן די טאראר ארבייט.


text:
אביי
אביי דער אמורא איז געווען ראש ישיבה אין פומבדיתא. ער איז געווען א תלמיד פון רבה בר נחמני. ער ווערט דערמאנט אסאך מאל אין ש"ס, און ער איז דער בר פלוגתא פון רבא. געבוירן אין שנת ד"א ל"ט און איז נפטר געווארן ד"א צ"ו — צ"ט[1].
אינהאַלט
ביאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אביי'ס פאטער האט געהייסן כייליל[2]. די גמרא פארציילט אז ווען ער איז געווען קליין האט שוין רבה געמערקט אויף איהם אז ער וועט אויסוואקסן א גרויסער מענטש ער האט אויף איהם געזאגט דעם שפריך ווארט בוצין בוצין מקטפי ידוע (ברכות מח.).
ער איז געווען א כהן , אבער זיין סדר איז געווען ער האט נישט גענומען די מתנות פון כהונה נאר איינמאל א יאהר ערב יום כיפורים כדי מען זאל וויסן ער איז א כהן (שבת קלג.). אפילו ווען מען געדוכנט איז ער נישט ארויף אויף די בימה מיט אנדערע כהנים ווייל ער פלעגט זיין זייער פארטועהן אין לערנען מיט זיינע תלמידים (שם).
ער איז געווען א קיילעכדיגער יתום אהן א טאטע און אהן א מאמע, זיין טאטע איז געשטארבן פאר ער איז געבוירן, און ווען ער איז געבוירן איז זיין מאמע געשטארבן. ער איז אויפגעצויגן געווארן ביי א פרוי, ער פלעגט אסאך נאכזאגן זאכן פון איהרט וועגן ווי דער גמרא זאגט אז אביי פלעגט זאגן אמרה לי אם מיין מאמע האט מיר געזאגט (שבת סו: קלד. עירבוין כט: סה. יומא עח: מו"ק יב. יח.) דאס מיינט דער וואס האט איהם אויפגעצויגן (קידושין לא:). די וועלט זאגט אז אביי איז די ראשי תיבות פון דעם פסוק א'שר ב'ך י'רוחם י'תום (הושע יד, ב).
זיין עכטער נאמען איז געווען נחמני, (שבת לג. עד. מעילה כ:). ער האט געהייסן אזוי נאך זיין זיידע און אזוי ווי ער איז געווען א תלמיד פון זיין פעטער רבה בר נחמני און רבה האט איהם נישט געוואלט זאגן דעם נאמען פון זיין טאטע האט ער איהם גערופען אביי פון דעם לשון טאטע, און דערפון איז געווארן דער נאמען אביי[3].
אין א צווייט פלאץ זאגט רש"י (גיטין לד:) פארקערט זיין עכטער נאמען איז געווען אביי, נאר זיין פעטער רבה האט איהם זייער ליב געהאט און איהם גערופען אויפן נאמען פון זיין טאטע נחמני.
עס איז דא א הלכה אז אויב א פרוי האט צוויי מאל אדער דריי מאל חתונה און יעדעס מאל שטארבט דאס מאן, דארף מען חייש זיין מער נישט חתונה האבן מיט איהר ווייל אפשר איז זי א קטלנית, דאס הייסט איהרע מענער האלטן זיך נישט ביי איר, פארציילט די גמרא (כתובות סה.) אז אביי האט נישט געהאלטן ווי רבי אז ביי צוויי מאל הייסט א חזקה און ער האט חתונה מיט א שיינע פרוי א יפת תואר וואס האט שוין געהאט צוויי מענער פאר איהם, ביידע מענער זענען געווען גרויסע תלמידי חכמים איינער רחבה פון פומפדיתא דער צווייטער רבי יצחק דער אייניקל פון רבה בר בר חנה, אבער אביי האט נאך זיין חתונה נישט מאריך ימים געווען.
ער איז געווען פון די משפחה פון בית עלי (וואס ווערט דערמאנט אין שמואל א'). און כאטש אלע כהנים פון בית עלי זענען געשטארבן יונגערהייט צוליב דעם עונש וואס שטייט דארט אין פסוק אבער אביי האט געלעבנט ביז די זעכציג יאר ווייל ער האט געלענרט תורה און אויך געטוהן אסאך טובות פאר אידן (ראש השנה יח. יבמות קה.).
פון זיינע מנהגים און גוטע זיטען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אביי פלעגט גיבן די הענט פאר אלטע לייט און זיי געהאלפן זיך באוועגן (קידושין לג. ושאילתות דרב אחא).
ער האט באוויזן א קונץ שטיק, ער האט געווארפן אכט אייער און זיי אלע געכאפט איינס נאך אנאנד (סוכה נג.).
ער האט זיך שטארק געפרייעט ווען א תלמיד חכם האט מסיים געווען א מסכתא, ער פעלגט דאן מאכן א סעודה א סיום מסכתא פאר אלעמען ( שבת קיח:).
די הלכה בלייבט ווי ער[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
די גמרא זאגט (גיטין לד:) והלכתא כנחמני, די הלכה בלייבט ווי אביי וואס הייסט נחמני.
עס איז דא א כלל אז די הלכה בלייבט ווי אביי ביי די הלכות פון יע"ל קג"ם [דאס איז ראשי תיבות י'אוש שלא מדעת (ב"מ כב), ע'ד זומם (סנהדרין כז), ל'חי העומד מאליו (עירובין טו.), קידושין שלא נמסרו לביאה (קידושין נא), ג'ילוי דעת בגיטין (גיטין לד), מ'ומר (סנהדרין כז), עס שטייט אין מלחמות ה' (מסכת ב"ק י.) אז אויב עס איז א פשוט'ע זאך פאר אביי און פאר זיין חבר רבא איז עס א ספק, דאן בלייבט די הלכה ווי אביי.
זיין גרויסקייט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אין הימל האט מען אויסגערופען זיי געווארט אין דעם צדיק נחמני, און דערפאר האט ער געקענט פארטרייבן די קליפה פון אגרת בת מחלת (פסחים קיב:).
די גמרא זאגט אין תענית אז מען פלעגט אים שיקן א גריס א שלום עליכם פון הימל יעדן ערב שבת.
די גמרא פארציילט (גיטין מה.) עס איז אים אמאל פארלוירן געווארן אן אייזל צווישן גוים, און ער האט געגעבן א סימן אויף אן אייזל אז עס איז זיינס, האט מען אים געזאגט "אלמלא נחמני את" ווען דו ביסט ווען נישט אזא צדיק וואלט מיר דיר עס נישט צוריקגעגעבן, אבער מיר ווייסן אז דו זאגסט נישט קיין ליגנט.
אלס ראש ישיבה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אביי איז געווען דער ראש ישיבה אין פומבדיתא נאך רב יוסף, נאך אביי איז רבא געווארן דער ראש ישיבה (גיטין סו"פ הנזיקין, ברכות פרק הרואה), ער איז געווארן ראש ישיבה אין יאהר ד"א שנת פ"ה[4], ער איז געווען דרייצען אבער פערצין יאהר ראש ישיבה[5].
די גמרא פארציילט ווען מען געוואט שטעלן א ראש ישיבה איז דארט געווען ר' זירא, און רבה בר מתנה, און רבא, יעדען האט מען אפגעפרעגט נאר נישט אביי, דעריבער האט איהם רבא געזאגט פתח נחמני הייב אהן נחמני.
זיינע חברים[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
רב יוסף איז געווען זיין חבר און אויך זיין רבי (שבת מה: קידושין לג. ערכין ספ"ד) זעה אין (מנחות לה:) אביי איז געזעסן פאר רב יוסף.
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- ↑ סדר הדורות
- ↑ זבחים קיח: רש"י ד"ה חד ברא
- ↑ ערוך, ורש"י פ' המקבל
- ↑ סדר הדורות ערך ד"א צ"ט בחלק א'.
- ↑ ספר יוחסין