text:
פעברואר 2007
פעברואר 2007 האט אנגעהויבן דאנערשטיק.
אינהאַלט
- 1 געשעענישן
- 1.1 מיטוואך תשס"ז, פאברואר 28 2007
- 1.2 דינסטאג תשס"ז, 27סטן פעברואר 2007
- 1.3 מאנטאג 26סטן פעברואר 2007, תשס"ז
- 1.4 זונטאג, 25סטן פעברואר 2007, תשס"ז
- 1.5 שבת, 24סטן פעברואר 2007, תשס"ז
- 1.6 פרייטאג תשס"ז, פאברואר 23 2007
- 1.7 דאנערשטאג תשס"ז, פאברואר 22 2007
- 1.8 מיטוואך תשס"ז, פאברואר 21 2007
- 1.9 דינסטאג תשס"ז, 20סטן פעברואר 2007
- 1.10 מאנטיג תשס"ז, 19טן פעברואר 2007
- 1.11 זונטאג תשס"ז, 18טן פעברואר 2007
- 1.12 שבת, 17טן פעברואר 2007, תשס"ז
- 1.13 פרייטאג תשס"ז, פאברואר 16 2007
- 1.14 דאנערשטאג תשס"ז, פאברואר 15 2007
- 1.15 מיטוואך תשס"ז, פאברואר 14 2007
- 1.16 דינסטאג, דעם 13טן פעברואר 2007
- 1.17 מאנטיג תשס"ז, 12טן פעברואר 2007
- 1.18 זונטאג תשס"ז, 11טן פעברואר 2007
- 1.19 פרייטאג תשס"ז, פאברואר 09 2007
- 1.20 דאנערשטאג תשס"ז, פאברואר 08 2007
- 1.21 מיטוואך תשס"ז, פאברואר 07 2007
- 1.22 דינסטאג תשס"ז, פאברואר 06 2007
- 1.23 מאנטאג תשס"ז, 5טן פעברואר 2007
- 1.24 זונטאג תשס"ז, פאברואר 04 2007
- 1.25 פרייטאג תשס"ז, פאברואר 02 2007
- 1.26 דאנערשטאג תשס"ז, 1טן פעברואר 2007
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
מיטוואך תשס"ז, פאברואר 28 2007[רעדאקטירן מקור]
- פינאנציעלער וועלט שאקעלט זיך ווען שאנכיי סטאק מארקעט אין כינע פאלט. אנמאכענדיג זארג אז גלאבאלער עקאנאמיע ווערט שוואכער דערמיט שאפענדיג א גאלאפ פון פארקויפן סטאקס אויף וואל סטריט אלס פחד פון ווערדלאזע שעירס. דאו זשאונס פארמאכט זיך נעכטן מיט טראסק פון 416 פוינטס. די S&P טראסקעט מיט 50 פוינטס אדער 3.3 פערצענט. נעסדעק 96 פוינטס. נידעריגסטער איין-טאג טראסק זינט סעפטעמבער 2002. (ניו יארק טיימס)
- האג אינטערנאציאנאלער בית דין טרעפט אומשולדיג סערביע אין מאסן מארד אין באסניע אבער זיי ווערן באשולדיגט און דאס נישט צוריקהאלטן. (וויינעט)
- צענדליגע טויזענטע באטייליגען זיך אין גורע חתונה, צום ערשטען אייניקל פון רבי יעקב אלטר. נייע תקנות איינגעפירט צו איינצוימען קאסטען פון חתונה ביי חסידים, און דעם רביןס חתונה אלס עקזעמפל; בלויז אפאר הונדערט חשובע מענטש עסן סעודה, די איבעריגע חסידים זענען בלויז געווען ביים חופה. (הארץ)
- הויפט פון סנהדרין אונטער ארעסט פארן פסק אז זשאנדאר וואס האט פארטריבן אידן פון גוש קטיף איז א מסור. (זשעי. פאוסט)
- קענסעס: פרוי גערעיפט אין א שול דורך גויאישער רייניגער. (לאקאל מידיע)
- באוקא ראטאון פלארידע: קאמפיין פון טעגליכע פראטעסטען פון ארטיגע אידן קעגן הויז פון דאקטער וואס האלט צוריק גט פון זיין געוועזען ווייב פאר איבער צעהן יאר וואס מאכט איר אן עגונה. - ווידיאו. (הרהורים)
- דעמאקראטישער הויז ספיקער'קע, נענסי פעלאוסי, באשטימט אלס איר הויפט ראטגעבער, א לינקער ליבעראלער אקטיוויסט פון דזשארדזש סאראסס ארגענעזאציע. (פראנט פעידזש)
- טענעסי: דראמאטישער סצענע אין געריכט ווי עדות פארציילט וויאזוי טעקסי דרייווער פארט איבער זיין פאסאזשיר, שרייענדיג אז היטלער האט נישט פארענדיגט זיין זשאב אויסצורייניג]ען די וועלט פון אידן. (די טענעסיען)
- היסטאריע געבראכן: ארץ ישראל קרויןט דאס ערשטע מאל אן אראבער אלס איר פרעזידענט פאר איין וואך. א דרוז. (ניו יארק פאוסט)
- זארג אין אמעריקע מיט מאסן מגיפה פון בין'ען וואס באדראעט וואוקס פון אומצאליגע תבואה. (ניו יארק טיימס)
- יונג איזראעל און אגודת ישראל שיקן בריוו פון 2 ליטווישע גדולים, הרב אלישב און הרב שטיינעמאן צו פרעזידענט דזשארזש בוש, אז ער זאל באפרייען דעם אידישען שפיאן ר' יונתן פאלארד, נישט מן הדין נאר בלויז אלס חסד. (ען.אר.זשי.)
- וויליאמסבורג: גוים שיסן זיך מיט גאןס נאך ווערטער געפערט. (ניו יארק דעילי ניוז)
- בלאגספערע לעבט אויף מיט נייעם וויקי סטייל קאנסערוועפעדיע וואס א גרופע קאנסערוועטיווען אנטוישט פון בייעס אנקעגן רעליגיע, שטעלט איר ציל צו צענזוררירען די ליבעראלע נויגאונג פון וויקיפעדיע לגבי עוועלאשען און וועלט באשפונג דורך א גאט לויט די תורהס ערציילונג. (גארדיאן)
- מאנסי: 5 קאר עקסידענט אויף רוט 59 פארוואונדעט 2. (זשורנאל ניוז)
- מאנסי: רייען קארבן פארטרעט ר' גדליה אבערלענדער אין קארט צו מאכן זיין הויז פאר שטייער פריי אלס דאס אנערקענען פאר א שול. (זשורנאל ניוז)
- יאסי גרין ארבייט שוין 3 יאר אויף א אלבוים וואס וועט אנטהאלטן אלע שטערןס אין חסידישע מוזיק; מרדכי בן דוד; גד אלבז; אברהם פריד; און ליפא שמעלצער וואס יעדע איינער וועט זינגען איין ניגון פון זיינע בעסטע קאמפאזיציעס. (בחדרי חרדים)
- בד"ה: פון ירושלים קומט ביטער בשורה אויפן פטירה פון ר' יוסף בוקסבוים, דער גרינדער און פירער פון מכון ירושלים. (בחדרי חרדים)
- נייער געגענט פאר חרדים אין ירושלים געפלאנט, מיט 11 טויזענט פרישע דירות, טונעל ווערט געגראבן צו טראגן טראנספארט און טראפיק פון צענטער פון שטאט אונטער און אויסצוקראסן אראבישע געגענטער. (בחדרי חרדים)
- באבוב ריזן טענט ווערט געבויט אין פארקינג לאט פון ר' מרדכי דוד אונגערס חסידים. (כאפצעם)
- ר' מענדל האגער וועט פראווען כ"א אדר שבת יארצייט אין ליזענסק. (בחדרי חרדים)
- ברוקלין: דרוק פון אידישע איינוואונער צו טוישען נאמען פון גאס וואס הייסט נאך אנטיסעמיט. (ניו יארק פרעס)
- קרוין הייטס: אידישע פרוי געכאפט גנבענען ביי לחיים אין זשואיש טשילדרענס מוזיעם. קיינער וויל נישט פרעסן טשארטשעס צוליב הלכה אז מען טאר נישט מאסערן. - בילדער. (קרוין הייט אינפא)
דינסטאג תשס"ז, 27סטן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- טעראריסטן באמבארדירן טויער פון אמעריקעס אמבאסאדע אין אפגאניסטאן אינמיטן וויצע פרעזידענט דיק טשעיני וויזיט אינעווייניג. 18 טויט. (בלומבערג)
- פרומע פרויען לערנען זיך צוריק שלאגן מיט קאראטע. (וויינעט)
- מוזיק רעוויאו איבער נייעם אלבוים פון ר' שמואל בראזילס רגש סעריעס: ר' אביש בראדט זינגט די הויכע טענער, מיט זיין נשמה קול, כאר מיט ר' מענדי זשוראפי טראגן דעם טעיפ צו זיין מער סוקסעספול ווי אוהדס און שוועקיס לעצטיגע פראדוקטען, אלעס צוליב די שטילע און הארמאניע קול פון ר' שמואל בראזיל און זיין סטייל קאמפאזיציעס וואס מאכט דאס גרינג מיט צו זינגען און בלייבן סטאק אינעם מוח פון הערער. (זשואיש מוזיק)
- שיף קאפיטאן פון עקסאודאס, ווערט געכאפט מיטן דרייווען קאר פאר די לעצטע 18 יאר אן א לייסענס. (זשעי.טי.עי.)
- איבער 60 פראצענט פון קיבוצים אין ארץ ישראל האבן שוין געטוישט זייער ווירטשאפט פון סאציאליזם צו קאפיטאליזם. (באסטאן העראלד)
- פרומער חסידישער חב"דסקער אינגערמאן, לויער פון כפר חב"ד ווערט באשולדיגט און פארדייטוגען טעראר גרופע פון סוריע פאר גרויס געלט. (ען.אר.זשי.)
- לכבוד פורים: נייער קאמפיין קעגן רייכערען ציגארעטען ביי די איגענט, גרויסע שילדען און אלע חרדישע געגענטער מיטן לאזונג, נעבעך, ווער עס רייכערט. (ען.אר.זשי.)
- זשעימס קעמארמאן דער פראדוצירער פונעם פילם "טיטאניק" און נייעם פילם וואס ווייזט אז יאשקע איז גאר געווען די מאן פון מערי, וואס די קריסטען זאגן אז דאס איז זיין מאמע און די ווייב פון גאט. זיי האבן געטראפן די קברים פון ביידע, לויט זיי פעסטגעשטעלט מיט די ען עי באווייזן, דאקומענטערי וויאזוי מען טרעפט דאס אלעס אין ארכיאלאגיע סייט אין ירושלים ווערט געוויזן קומענדיגע וואך אויף דיסקאווערי טשאנעל. (ניו יארק טיימס)
- חברון: אראבישער רויטערס קאמעראמאן קערט צוריק קליין אידיש מיידל וואס האט אריינגעוואנדערט און געבלאנזשעט צווישן די אראבער צו אירע באזארגטע מתנחלישע עלטערן. (חדשות 10)
- רבנים פון משיחסטען לאגער אין חב"ד מיט פסק דין: רעגירונג אין ארץ ישראל האט נישט קיין זכות קיום. (chabad.fm)
- סופרים קארט זאגט זיך אפ פון אנעמען אפיעל פון אריזאונע פעדעפייל וואס איז געווען א טיטשער און ארטיגע שולע און איז באשטראפט געווארן מיט 200 יאר טורמע צוליב 20 בילדער פון קליינע קינדער אינמיטן סעקס, 10 יאר פאר יעדע בילד. (וויינעט)
- נטורי קרתא אין ירושלים שליסן זיך אן אין די טעגליכע אראבישע פראטעסטן קעגן די גראבונגען נעבן כותל. - בילדער. (בח"ח)
- חרדישער ביליאנער ר' לוי לביוב איז מנדב די פאנטאסטישע סומע פון 60 מיליאן שקל פאר די פארטריבענע אידן פון גוש קטיף. (ען.אר.זשי.)
- ביידע מערדער פון מתנחל וואס האט געהאלטן אינמיטן התבודדות אין וואלד נעבן חברון אונטער ארעסט. (וויינעט)
- חברי הכנסת פארלאנגען אנצוקלאגן אין געריכט פראפעסער פון בר אילן אוניוועריסיטעט וואס האט געשריבן בוך אז בלוט בלבול איז באזירט אויף אמת. (זשעי. פאוסט)
מאנטאג 26סטן פעברואר 2007, תשס"ז[רעדאקטירן מקור]
- ליסטע פון די 79 אקעדעמי אווארד געווינער פון די בעסטע האליוואוד פילמען פון יאר גייט פאר די דיפארטעט איבער א מאפיע מעשה וואס ווערט געשפילט דורך זשאן ניקאלסאהן און מעט דעימאן מיט לינארדא דיקאפראו; די קעניגען איבער די קעניגען פון ענגלאנד; חלום מיידלעך איבער שווארצע זינגער וואס זענען געווארן גרויס און נאך.. (סידני מארנינג העראלד)
- געוועזענער וויצע פרעזידענט, על גאור, געווינט אסקער נאמינאציע פאר זיין פילם איבער גלאבאלע אנווארעמונג, אלס בעסטער דאקומענטערי פון יאר. ווערט איבערגעריסן בעפאר גרויסען פרעזידענטליכער ערקלערונג דורך מוזיק. (עי.פי.)
- אידישער דירעקטאר פון פילם איבער מיטל מזרח קאנפליקט געווינט אויך אנערקענונג, איבער זיין אסימילאציע מעשה ווי א אידישער פאלאפעל סוחר פאלט אין ליבע מיט זיין קאנקורענט אן אראבקע פאלאפעל סוחרקע. (זשעי. פאוסט)
- ברוך דיין האמת: מתנחל געפינען דערשטאכן אויף טויט דורך פאליסטינער, צפון פון חברון הי"ד. (וויינעט)
- נפטר געווען א מוזיקאלישער נפש אויך געווועזען אקטיוו צו פארשפרייטן אידישקייט אין אינדיע. אויסגעהויכט זיין נשמה אינמיטן אפרעכטן התבודדות אין איזאלירט וואלד. (ען.אר.זשי.)
- 96 יאריגער פוילישער גויטע, נאמינירט צו געווינען נאבעל פריז פאר איר העלדישער מיסיע פון ראטעווען 2.500 אידישע קינדער ביים חורבן אייראפע. (זשעי.טי.עי.)
- טינעק, ניו זשערסי: מתנחלים האלטן אפ הייזער פארקויף אין לאקאלער שול רופט ארויס בייזע פראטעסטן פון לינקע אידן מיט פאליסטינער. (ניו יארק פאסט)
- ווענזועלא: חב"ד רב ווייזט צוריק וויזיט פונעם פרעזידענט, יוגא טשאוועז, צו קאראקאס שול, כדי אים נישט געבן פאליטישע שטיצע. (וויינעט)
- אייניקל פון הרב שמשון רפאל הירש ז"ל, געווינער פון חתן פרס ישראל אויף תנ"ך, נפטר געווארן. (ערוץ 7)
- צה"ל לייגט גאנץ שכם מיט אירע 50,0000 אראבער אונטער קורפיא אויסצורוימען אירע טעראריסטען. (בי.בי.סי.)
- פראפעגאנדע פילם פון אש התורה קעגן מוסולמענער קאמפ קעגן ציונות רופט ארויס רוגזה אין קאלעזש קעמפוס. (ניו יארק טיימס)
- מקובל הרב דוד בצרי אין פראיעקט פון 10,000 קינדער זאלן דאווענען אז אכמאדיניזשאד זאל נישט קענען טשעפענען קיין אידן. (זשעי. פאוסט)
זונטאג, 25סטן פעברואר 2007, תשס"ז[רעדאקטירן מקור]
- אמעריקעס וויצע פרעזידענט, דיק טשעיני אין אויסטראליע, סטראשעט איראן אז אלע אפציעס זענען אויפן טיש אויב זיי שטעלן נישט זאפארט אפ זייער ניוקלער פראבעס. (עי.פי.)
- איראן זאגט: אז זיי האבן ארויפגעשאסן מיט סוקסעס א ראקעט אין קאסמאס. (גאלף נייעס)
- ארץ ישראל איז דאס איינצייגסטע לאנד וואס רוב אמעריקע רעכנט עס אלס א פריינט. (וויינעט)
- ראנאלד לאודער וויל אפקויפן היסטארישער בערלין רייכען ארכיטעקטור עירפארט וואס נאציס האבן געבויט און דאס פארוואנדאעלן אין ספא. (וויינעט)
- מיידלעך באפאלן און שלאגען חרדישע בחורים אין פארענט פון זייער ישיבה נאכער וואס א בחור טוט אומאיידעל טשעפענען מיידל. (מעריב)
- כאן יוניס: 5 טויט איבער 40 פארוואונדעט, און הריגות צווישן 2 פאליסטיניעער משפחות, וואס איינער איז פארבינדען מיט כאמאס און די אנדערע מיט פאטאח. (ניו יארק טיימס)
- טראסט קריזיס צווישן אל על מיט די חרדים נאכדעם וואס עירליין מאכט א טריק טוישט די עראפלאן נאמען צו אנדער קאמפאני אונטער זייער בעלות כדי נישט צו מחלל שבת זיין אפען אונטער די נאמען אל על. (ען.אר.זשי.)
- אשכנזי רב הראשי פון ארץ ישראל יונה מצגר רופט צו בטל מאכן די אויפגאבע פון פורים רב נאכדעם וואס דאס שפעט אפ פון רבנים. (ען.אר.זשי.)
שבת, 24סטן פעברואר 2007, תשס"ז[רעדאקטירן מקור]
פרייטאג תשס"ז, פאברואר 23 2007[רעדאקטירן מקור]
- ברוך דיין האמת: ר' אברהם בלומענקראנץ פון די גרעסטע פוסקים אין היינטיגען דור און דער הויפט עקספערט אין פעלד פון כשרות נפטר געווארן. (ישיבה וועלט)
- ארץ ישראל: טשיקאווער בילד פון פארדיטיגונג מיניסטער, עמיר פרץ ווי ער באטראכט מיליטערישע מאנווערעס מיט פארמאכטע שפאקטיווען רופט ארויס שפאס אין די גאנצע וועלט. (בי.בי.סי.)
- געוועזענער ספרדישער רב הראשי פון ארץ ישראל, הרב מרדכי אליהו, אויף פראגע וואס ער זאגט צום סטעיטמענט פון געוועזענער הויפט ריכטער, אהרן ברק: אז עס איז נישטא קיין עולם הבא און מען קען פארברענן זיין טויטער קערפער' ענטפערט די רב; אויב עס איז נישטא קיין גאט און קיין עולם הבא, דאן פארוואס זאל מען אים נישט פארברענען דעם הויפט ריכטער ביים לעבן?. געבט אויך ארויס פסק אז פרומער איד מעג דינען אלס לויער אבער נישט אלס פראסעקיוטער אין די פרייע געריכטען. (ען.אר.זשי.)
- ר' אשר אנטשיל כ"ץ וויעןער רב ליידט הארץ אטאקע. (כל העולם כולו)
- אין ארטיקל אין משפחה, רופט איינע פון די הויפטן פון ארץ ישראל משמרת הצניעות, ר' מרדכי בלוי צו די עסקנים און רבנים זיך אויפוועקן, צום פאקט פון מאדערן טעכנאלאגיע, נאכצוטאן אמעריקעס חרדים און עפענען כשר אינטערנעט. (חבד אונליין)
- טינעיזשערס אונטער ארעסט צוליב וואנדאליזם אויף באבי יאר זכרון מציבה. (זשעי.טי.עי.)
- ר' זיידל ראזענבוים קרעטשניף רבי פון אמעריקע באזוכט לאנדאן און היטשען - בילדער. (בחדרי חרדים)
- גור'ע רבי, ר' יענקל אלטער, זאגט פאר בחור מיט פיאות פאסט נישט צו כאפן בילדער. (בחדרי חרדים)
דאנערשטאג תשס"ז, פאברואר 22 2007[רעדאקטירן מקור]
- באקאנטער פערזעהנליכקייט אין גאלף ספארט, ליינט העסליכע לשון הרע קעגן זיך אין זיין אייגן וויקיפעדיע ביאגראפיע ארטיקל, קלאגט דירעקט אן דעם שרייבער, איינע פון די 20 קאמפיוטער פון א לויער פירמע, אין געריכט פאר פארלוימדונג, נישט קענענדיג אנקלאגן די וויקימעדיע פאונדאוציע איבער די אחריות פון די ארטיקל אויף וויקיפעדיע. (מיאמי)
- יתד נאמן אין לאנגען העסליכן ארטיקל אנטקעגן דעם מאדערן ארטאדאקס רבנים קאלעדזש, ישיבת חובבי תורה, איבער זייער מיסיע פון מאדערנעזירן די אראטאדאקסיע צו זיין מער אפען צו פלארעליזם. עס צולייגט די סטעיטמענטס פון זייערע פירער און תלמידים. פון זייער הויפט רב, ר' אבי ווייס אנטקעגן ר' דוד האלענדער דער היינט צייטיגער גרעסטער קעמפער קעגן ראפארם אידישקייט און קאנסערוועטיווער אידישקייט, ביז זייער ראש ישיבה, ר' דוד לינזער וואס פרעגט צו מען זאל בייגן די הלכה צו אקאמעדירן די היינטיגע אייניגע רעכטן פרינציפ?. און זיין פראבלעם מיט די מצווה פון מחיית עמלק. לויטן יתד נויגן זיי אוועק גאר ווייט אפילו פונעם וועג אין אידישקייט פון זייער אייגן רבי; ר' יוסף בער סאלאווייטשיק ז"ל, מיטן עפענען אן אינטער-רעליגיע דייאלאג מיט קריסטען איבער רעליגיע וואס ער האט בפירוש געאסערט. (ישיבה וועלט)
- צום 275'סטן געבורטס טאג פון אמעריקעס פאטער דזשארדזש וואשינגטאן, ליינט איבער זיין קשר מיט אידן און אידישקייט. (אלגעמיינער זשורנאל)
- שלום בערגער ערקלערט: דער אידישיסטישער אימפעריע איז אלעס געוועזן איין מענטש אלייןס אויפן וועלט, דר. מרדכי שעכטער (פארווארד)
- רב ווערט דערווייטערט פון זיין אייגן שול פאר 14 טאג צוליב דעם וואס ער איז א סכנה פאר מתפלל. (מעריב)
- איזראעל רוסישער מאגנאט גרינדעט א סאציאלער יוסטיץ באוועגונג וואס וועט שטיצן ביבי נתניהו איבערנעמען פירערשאפט פון מדינת ישראל. (וויינעט)
- אינעם נייעם אינטערנעט עפאכע, דאס מאנטעליטעט פון איגענט געטוישט; זיי שעמען זיך מיט גארנישט, און זייער גאנצער לעבן איז אויפגעדעקט פאר יעדן צו זעהן און ליינען. (ניו יארק מאגאזין)
- ביל געיטס דער מאדערן טאטע פונעם היינטיגען קאמפיוטער וועלט, געבט ארויס גזירה אויף זיין קינד: נישט מער צו פארברענגען פון 45 מינוט אויפן קאמפיוטער א טאג. (עי.פי.)
- מיטן וואוקס פון אינטערנעט טשעט טעכנעלאגיע וואקסט אויך די פראבלעם פון פעדעפיליע: שטודיע ווייזט אז 25 פראצענט פון קינדער זענען שוין געווארן באלעסטיגט פון פעדעפיילען, נאנט פון האלב האבן זיך שוין געטראפן פנים אל פנים מיט זייערע פעדעפייל רודפים. איצט קומט א ישועה פון אן אזיראעלי קאמפאני וואס איז געווארן אויסגעוועלט דורך די פעדעראלע רעגירונג צו ערצייגען א טעכנאלאגיע וואס וועט ווייזן ווי אלט די באנוצער איז, כדי קינדער זאלן וויסן אז זיי רעדן מיט איינער וואס איז נישט זייער יארגאנג. (סקופ)
- האטעל בוי אין אומאן נעבן קבר פון ר' נחמן ברסלב, צו אקאמדירן די פילע טויזענטע טוריסטען א יאר, צייטווייליג אפגעשטעלט נאך ארגומענט פון חרדים אז אונטער דעם געפינט זיך קברים. (הארץ)
מיטוואך תשס"ז, פאברואר 21 2007[רעדאקטירן מקור]
- היינט אז אן אינטערנאציאנאלער טאג געווידמעט פון די אידישיסטען צו לערנען די מוטער שפראך אידיש פאר אידן איבער די גארער וועלט. (זשעי. פאוסט - וואלה)
- טעקסאס רעפובליקאנער פאליטיקער און געזעץ געבער אנטשולדיגט זיך פאר מעמא וואס רופט צו אסרען עוועלאציע טעאריע צו לערנען אין פובליק שולעס צוליב דעם וואס דאס שטאמט פון קבלה. (ניו יארק טיימס)
- אן אלטער איד מיט איבער 100 פאטענטען אויף זיין נאמען געשטארבן. (זשולישעס)
- דעמאקראטישער פרעזידענט קאנדידאט, זשאן עדווארדס ערקלערט: דאס גרעסטער סכנה פאר וועלט שלום, איז די זארג אז ארץ ישראל וועט באמבעדירן איראןס ניוקלער רעאקטאר. (נעשינעל ווארלד רעוויאו)
- איראן פייפט זיך אריין אין היינטיגן דעדליין פון יו.ען. אז זיי מוזן סוספענדירן די ניוקלער אקטיוויטעטען. (עי.בי.סי.)
- אשכנזי הויפט רב פון ארץ ישראל, ר' יונה מצגר אין פסק וואס אסערט אנטאן פויר, וואס מען מאכט דערפון שטריימעלס און פעלץ פאר קליידונג צוליב צער בעלי חיים וויאזוי דאס ווערט פראדוצירט, פונעם חיה ווען עס לעבט נאך. (ניו יארק פאוסט)
- משמרת הצניעות ארגענעזאציע פון ר' מוטקה בלוי קעגן חרדישען קאמיניקאציע מיניסטער פון ש"ס פארטיי וואס טוט ווייניגער ווי זיינע פרייע פארגייער צו באקעמפן פארנאגראפיע אויף די סעלפאוןס. (ען. אר. זשי.)
- הרב שמחה הכהן קוק אשכנזי רב פון שטאט רחובות, ווערט אויפגענומען צו דינען אלס רב אין חורבת ר' יהודה החסיד שול אין אלט שטאט ירושלים. (ערוץ 7)
- וויליאמסבורג: וואשינגטאן פאוסט איז מספיד די ארטיסטען און פאטריקאנער וואס פארלאזן די געגענט פאר רייכע ווייסע וואל סטריט גוים. (וואשינגטאן פאוסט)
דינסטאג תשס"ז, 20סטן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- פראנקרייך: פרעזידענט זשאק שיראק פארציילט אין ביאגראפיע בוך אויף זיך וויאזוי זיין פריינטשאפט מיט חסידים האט אים געקאסט אין שלום בית ווען זיי האבן נישט געוואלט געבן שלום מיט דער האנט פאר זיין פרוי צוליב צניעות און זי האט זיך טיף באליידיגט. (בחדרי חרדים)
- נייער שאפינג מאל בויט זיך אין בית שמש וואס וועט אריינלאזן בלויז מענער מיט שווארצע היטן. (ען. אר.זשי.)
- חסידישע משפחה אין קרית יואל מאכט 5טן שידוך פון קינדער, אין בלויזער צייט אפשניט פון פיר חדשים. (כל העולם כולו)
- וויען עסטרייך: רב פון בוכארישער קהילה געכאפט אריין שמוגלען אומלעגאלע דראגס אין טורמע. (טאטאלי זשואיש)
- ציריך שווייץ: כשרות פראבלעם נאך מחלוקת פון שטאטס רב מיט הרב פינחס פאדווא, בעלזער דיין און זון פון לאנדאנער רב. (בח"ח)
- נייער ספר פון ביבי נתניהוס שווער איבער די מוסר באוועגונג, זכרונות פון זיין ישיבה יארן אין נאבארדאק. (וויינעט)
- המודיע קומט היינט ארויס מיט עקסטער ביילאגע לכבוד די יארצייט פונעם בית ישראל. (בח"ח)
- קריסטען האבן געגעבן נדבות פאר אידן אין ארץ ישראל 37 מיליאן דאלער אין פארגאגענעם יאר 2006. (וויינעט)
- פראטעסטירער פארן באפרייאונג פון אידישען שפיאן, יונתן פאלאראד, רייסן זיך אריין אין האטעל ווי קאנדי רייס האלט זיך אויף . (וויינעט)
- ישראלי ביזנעסמאן דערמארדעט אויף טויט אין מיאמי ווארשיינליך דורך רויבעריי. (וויינעט)
- הרב אמנון יצחק פארלירט אפעלאט געריכט קעגן לאנדאוס עקספרעס. (בח"ח)
- פייוו טאונס: אידישע ארטאדאקסישער מאמע וואס האט א בלאג, ווערט אנגקלאגט אין געריכט אז מען זאל אויפדעקן איר ריכטיגער נאמען, צוליב העסליכע קאמענטס וואס האבן ערשינען אין בלאג קעגן אן ערוויילטער פאליטיקער. (דורכגעפאלענער משיח)
- בארא פארק: באוואפענטער באנדיט רוימט פריי אויפן D ליין סאבוועי. זייט באווארענט און באהיטען. (דאבעליו.ען.בי.סי.)
- וויליאמסבורג: נייער טעכניק אויפן L טרעין ווייזט אייך וויפל מינוט עס איז נאך דא ביזן קומענדיגן באן. וועט עווענטואל נאכגעטאן ווערן אין גאנץ ניו יארק סיטי. (ניו יארק טיימס)
- נס: וועלטס היסטארישיסטער קלענסטער בעיבי געבוירן בלויז 22 וואכן נאכן קאנסיוואונג איז געזונט און אהיים געלאזט פון שפיטאל. - בילדער. (דעילי מעיל)
- לאנג איילענד: סקעלעט פון טויטער מענטש געטראפן זיצען אין זיין הויז קעגן איבער אן אנגעצינדענער טעלעוויזיע, איבער א יאר וואס ער לעבט שוין נישט. (דעילי ניוז)
- אידישע נגינה: נייער אלבוים פונעם איזראעלי זינגער אוהד ברענגט ארויס זיין קוואליטעט שטימע וואס קיין איין גוטער ניגון קען נישט טאן גענוג יושר מיט אזא זיסער שטימע. (חיים רובין)
- וואל סטריט סוקסעס הייבט ריעל עסטעיט מארקעט אין ניו יארק סיטי. (ניו יארק טיימס)
- שמעון וויזענטאל צענטער רופט קראטיע רעגירונג אפצושטעלן פארקויף פון צוקער פעקלעך מיטן בילד פון היטלער דערויף. (ניו יארק פאוסט)
- לעיקוואד: אינג בחור אין עלטער פון 23 יאר פאלט אוועק אין בית מדרש גבוה און ווערט נפטר. ישיבה וועלט.
מאנטיג תשס"ז, 19טן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- בארא פארק: סאטמארער רבי ר' אהרן טייטלבוים אין דרשה קעגן דעם ענגלישער המודיע, צוליב דעם וואס עס אגודיסטיש געשטימט און עס איז געשריבן נישט אין אידיש נאר אין ענגליש. (בחדרי חרדים)
- איזראעלי קאבינאט פארלענגערט פאר נאך 5 יאר, די חוק טל וואס פטרט די חרדים און אראבער פון צייטווייליגער מיליטער דינסט. (וויינעט)
- ר' אברהם בלומענקראנץ איז אין קריטישער מצב. (ישיבה וועלט)
- קנאים אטאקירן ר' אורי לופליאנסקי ירושלים מעיאר אין מאה שערים, פארענט פון שטוב פון הרב אלישב. (ישיבה וועלט)
- זק"א שיקט אירע וואלענטורן אויפזוכן די טויטע קערפער פון הויך ראנגקיגער איזראעלי גענעראל וואס האט איבערגעלאזט א זעלבסטמארד נאטיץ אינמיטן זיין מיסיע אין פראנקרייך. (הארץ)
- האטעל אין טבריה שיקט א ווארענונג פאר אלע האטעלן אין גאנץ ארץ ישראל אז יודא משי זהב דער גרינדער פון זק"א איז א גנב, בשעת ווען ער האט איבער א מיליאן דאלער חובות, געבט ער א פאלטשע טשעק פארן האטעל פון 25 טויזענט שקלים פאר טייערן שבת וואקאציע. (ען. אר. זשי.)
- געריכט אין ארץ ישראל צווינגט עטרת כהנים גרופע אויפגעבן אפארטמענט געביידע אין סוליוואן די אראבישע געגנט אין מזרח ירושלים קעגן איבער דעם כותל אין שער אשפה. דאס ערשטער מאל זינט 1967 וואס אזא פסק צווינגט אידן ארויס פון התנחלות אין ירושלים. (הארץ)
- וואסארע באקטעריע און שמוץ לעבן אלס אין ניו יארק סיטי וואסער? (ניו יארק טיימס)
- רעפובליקאנער פרעזידענט קאנדידאט, און אריזאונע סענאטור, זשאן מעקעין זאגט אז פסק פון סופרים קאורט, וואס האט לעגאליזירט אבארשען דארף איבערגעקערט ווערן. (עי.פי.)
- נייער טעיפ פון ניגוני ר' שמואל בראזיל, אין די סעריע פון רגש געזינגען דורך ר' אביש בראדט. (בלאגמייסטער)
- באקענט זיך מיטן נייעם אויפגייענדער שטערן, אין עולם הנגינה: שלומי גערטנער איז באטראכט לויט טייל עקספערטן אלס דער קומענדיגער ליפא שמעלצער. (בלאגמייסטער)
- המודיע: אברהם לינקאלן איז מעגליך געוועזען א איד. (לייף אין איזראעל)
- ווידיאו קליפ, ר' שמעון לעמבערגער, מאקעווער רבי פון כפר אתא ביי ר' ליפא שמעלצער אין שטוב. (זשואיש ברעיקינג נוז)
- בלאגס העלפן מענטשען צו מענעזשען זייערע פינאנצען און זיך ארויסזעהן פון חובות. (ניו יארק טיימס)
- קרית יואל קימפעטורען היים האט באקומען א מיליאן דאלער פון גאווערנער פאטאקי. (טיימס יוניאן)
- ניו זשערסי קהילה שיקט משלוח מנות פאר די טרופען אין איראק דורך יו טוב קאמפיין. (זשואיש טיימס)
זונטאג תשס"ז, 18טן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- געוועזענע פוירסט לעידי און דעמאקראטישער פרעזידענט פראנט ראנער, מרס. הילערי קלינטאן, וואס האט געוואוט צו שיקן די טרופען קיין איראק, רופט איצט זיי אהיים ברענגן פון 90 טעג ארום. (עי.בי.סי.)
- מחלוקת הפוסקים איבער מיאמי ביעטש: אינדערצייט וואס חסידישע רעביס ווי סקולען וויזשניץ מאנסי פאפא וכו', געבן ארויס איסור אהין צו גיין אין זיי באטיטולען קינדער וואס פארן קיין מיאמי צו העלפן די אלטע קראנקע עלטערן, אלס מצוה הבאה בעבירה, טוען די ליטווישע גדולים און ראשי ישבות ארגעניזירן א ירחי כלה דארטן פאר די פילע אידן וואס האלטן זיך דארטן אויף. (סירקוס טענט)
- הונדערטע אידן ווערן געשטראנדעט פאר שעות און גאנצעטע טעג צוליב דעם טעות פונעם ביליגען עירליין קאמאפני זשעט בלו, וואס קענסעלט איבער 90 פליגער. (ניו יארק פאוסט)
- איד געווינט אין געריכט אורטייל 54 טויזענט דאלער פארגיטיגונג פון פאטא קאמערע געשעפט וואס האט נישט געוואלט דוועלאופע זיין משפחה בילדער פון פילם, צוליב די ארגומענט אז זיי זענען ציוניסטישע טעראריסטען. (מערקארי נייעס)
- נייער בוך איבער די יארן פון ר' יוסף יצחק שניארוסאהןס טעכטער און איידעמער אין בערלין ווייזט אז זיי האבן געלערענט איינפאכע פרנסה אין עלעקטאריק אינזשענירונג, נישט קיין פילאזאפיע און אויך אין א פשוטער מוסד. (הארץ)
- פאליציי פארשט טויט פון בעיבי נאך ברית מילה, דאסמאל אין לאנדאן. (דעילי מעיל)
- דער חרדישער שריפט שטעלער, ר' הערשל פריעדמאן און דער חרדישער קאמידיען ר' וועלוול גאלדשטיין ביידע פון שטאט קרית יואל טרעטן אויף אין וויליאמסבורג לכבוד ראש חודש אדר פארן דינער און מלוה מלכה צו ארויפטרייבן נדבות פאר בית לפליטות. (חדשות אנש)
- ניו יארקס מעיאר מייקל בלומבערג אונטער קריטיק פון רעליגיעזע פירער פארן פארטיילען בחינם, פון די שטאטישע שטייער געלטער קאנדאםס אויף די גאסן פאר אלע איינוואונער. (ניו יארק פאוסט)
- ניו יארקס קאר אוינערס אטעמען אפ פריי נאך די גוטע בשורה אז בלומבערג ברעכט זיך אונטער די קריטיק פון נישט סוספענדירן די אלטערנעיט סייד פארקינג ראלעס אין די גרויסע שניי שטורעם, איר קענט איצטער צורייסן אלע אייערע פארקינג טיקעטס וואס די פאליציי האט אייך אויסגעשריבן. (ניו יארק פאוסט)
- פראפעסער אלי וויזעלס אטאקירער געכאפט אין ארעסטירט אין א דראג ריהאביליטאציע צענטער אין ניו זשערסי. (וויינעט)
- ספרדישער הויפט רב פון ארץ ישראל, ר' שלמה עמאר ערקלערט אז גראבונגען נעבן הר הבית איז פראוואקאציע קעגן אראבער און מען זאל דאס שוין אפשטעלן. (וויינעט)
- דאנקין דאונאטס פרעטשייז צווינגט סטאר אייגענטומער אין וואשינגטאן צו פארקויפען טריפה דערמיט אויפגעבן זיין כשר השגחה אויף 3 געשעפטען. (וואשינגטאן זשואיש וויק)
- באנק אין באסטאן אנטשולדיגט זיך פאר אידישער געמיינדע נאכן לויפן עדווערטייזמענטס פון חרדישען איד וואס דערמאנט די שטירמער קאריקטורען. (באסטאן העראלד)
- לינקער ליבעראלער יו.סי.על.עי. ראביי פון די דארטיגע הלל ארגענעזאציע, וואס האט געשלאגען א אידישער פרוי זשורנאליסטקע, אינמיטן א היציגער פראטעסט קעגן פראפעסער עלען דערשאוויץ, אנטשולדיגט זיך אין טייל פון געריכט פשרה. (זשאואיש זשורנאל)
- באנדיטען געזוכט, נאכן באפאלן אין אטאקירן 2 אידישע ברודער מיט בעיסבאל בעט אויפן גאס אין גאלדערס גרין. (טאטאלי זשואיש)
- וויליאמסבורג: היספאנישער לעוועל 3 סעקס אביוזער אונטער ארעסט פארן טשפענען חרדישער קליין מיידעלע אין הארץ פון געגענט, האט א רעקארד פון אזאלעכע שמוציגע פארברעכן. (עי.בי.סי.)
שבת, 17טן פעברואר 2007, תשס"ז[רעדאקטירן מקור]
פרייטאג תשס"ז, פאברואר 16 2007[רעדאקטירן מקור]
- ברוך דיין האמת: גרויסער אידישיסט, ר' מרדכי שעכטער ז"ל, דער ברודער פונעם גאט-זעהליגער גרויסען אידישען שריפט שטעלערקע, בילא שעכטער - גאטעסמאן, צו לאנגע יארן, דער גרינדער און פירער פון איגענט רוף געשטארבן. (שלום בערגער)
- אידישיסטען מיט פרומע אידיש רענדע אויף תפוז אידיש דעבאטירן די נייע פרייע הנהלה אויפען אידישער וויקיפעדיע וואס ווילן טוישן איר חרדישער צורה מיט געוואלד, לויט זיי. (תפוז אידיש)
- פראפעסאר וואס האט געשריבן בוך אז בלוט בלבולים איז באזירט אויף עפעס אמת, איז א זוהן פון געוועזענער הויפט רב פון רוים. (אלגעמיינער זשורנאל)
- דוד שי דער הויפט פון היברו וויקיפעדיע דרוקט אויס זיין שטיצע פארן אריינלייגן עדווערטייזמענטס אין וויקיפעדיע אויב איז דא א מאנגל אין פינאנץ דורך די נדבות. (די מארקער)
- באריכט: די מוסד האט הינריכטעט א הויך-ראנגיקער סייענטיסט אין איראן ניוקלער פראיעקט. (אלגעמיינער זשורנאל)
- האלאוקאויסט לייקענער, ערנסט זונדעל פאראורטיילט צו 5 יאר טורמע אין דייטשלאנד. (סי.בי.סי.)
- שלום ברעכט אויס צווישן כאמאס און פאטאח אין פאליסטינע. (עי.בי.סי.)
דאנערשטאג תשס"ז, פאברואר 15 2007[רעדאקטירן מקור]
- אידישער וויקיפעדיע גייט דורך גרונטליכער ווידעראויפבלוה, דורך נייע פאליסי פון נייע מנהלים:
- חודש אדר וועט דינען אלס שטרענגער איבערטייטש פאזע און פראיעקט ד.ה. אז מען טאר נישט דא באשרייבן אדער עדיטען ביז סוף חודש אדר קיין שום מענטש באגריף אדער זאך וואס האט נישט קיין ארטיקל אין ענגלישער וויקיפעדיע און \ אדער די היברו וויקיפעדיע.
- ווער עס וועט רעדן נאכאנאנד מיט גאווה, האס אדער באופן טשעפע, וועט ארויסבלאקירט ווערן.
- ווער עס וועט האבן מער פון 30 עדיטס אין רעדן בלעטער אין איין חודש וועט ארויסבלאקירט ווערן.
- די הנהלה פאדערט און איז מעודד בלויז שרייבן און עדיט ארטיקלן פון װיקיפּעדיע:וויכטיגע ארטיקלן ליסטע. (מר. הראל דער נייער מנהל)
- ריזן שניי שטורעם אפעקטירט רוב פון מזרח טייל פון צפון אמעריקע, הארגעט צום ווייניגסטען 16 מענטשן. ([
- ברוך דיין האמת: הרב גרשון שטעמער דער פירער פון עדה החרדית איז נפטר געווארן אין עלטער פון 82 יאר. (בח"ח)
- זיטאמער: אויקריינא רעגירונג קאנפעסקירט 17 היסטארישע אור-אלטע ספרי תורה, וואס איז לויט זיי נישט געהאלטן געווארן בדרך כבוד דורך די לאקאלער אידישער קהילה, רב ר' שלמה ווילהעלם לייקענט און זאגט אז דאס איז געהאלטן געווארן אין א סעיף. (חבד אונליין)
מיטוואך תשס"ז, פאברואר 14 2007[רעדאקטירן מקור]
- היינט איז די חגא פון וועלענטיינס טאג ביי די גוים, אין א נייער אנקעטע פון דער אפטייקווארג קאמפאני, פייזער, ווייזט אז די אידן אין ארץ ישראל זענען גאר די מערסטע פארטאן אין סעקס, זיי זענען די צווייטסטע אינעם ראנג פון אלע פעלקער פון די וועלט, אינעם נאנכאנאדיגקייט אפהאלטן אינטימע געשלעכט מיט זייערע געליבטע. (הארץ)
- חסידים אין וויליאמסבורג בעטן זיך ביי ניוסדעי און סיערס זאלן אויפהערען שיקען זייערע אדווערטייזמענטס מיט אומאיידעלע בילדער. (דעילי ניוס)
- בר אילן אוניווערסעטי פראפעסער ערקלערט: אז היטארישע בלוט בלבולים, אז אידן זאלן האבן געשחטן קריסטליכע קינדער פאר די בלוט צו די מצות, זענען יא געווען עפעס באזירט אויף אמתע פאקטן. (הארץ)
- הייד פארק ווערט דאמינירט ביי היימישע חרדישע אידן פון אמעריקע טראץ איסור פון די ארטיגע רבנים קעגן אינטערנעט באנוץ. (זשעי. פאוסט)
- חרדים מאכן עקסערסייז אנדערשט. - בילד און באריכט פון כשר זשים. (זשעי. פאוסט)
- צה"ל פירט איין כשר טעלעפאון צו מינימיזירן חילול שבת. (זשעי. פאוסט)
- חסרון אין רבנים ביים חורבן בית שני האט מעגליך געפירט צו די אסימילאציע פון אידישן פאלק. (זשעי. פאוסט)
- אויפברויז ביי אמאריקאנע אידן: רעפובליקאנער פרעזידענט קאדידאט, מיט ראמני ערקלערט זיין קאנדאדיטור אין מוזיעם ווא הייסט נאך הענרי פארד דער גרינדער פונעם פארד מאטאר קאמפאני וואס איז באוויסט אלס אן אנטיסעמיט אין פריינד מיט היטלער ימ"ש. (הארץ)
- פראנקרייך פאליציי ארעסטירט 11 אין אל קעידא רעקרוטינג נעץ. (פאקס ניוז)
- פירער פון די קירכע פארן זיך צונויף אין א סאמיט דורכצושמועסן די פראבלעם פון האמאסעקסואליטעט צווישן זייערע גלחים. (בי.בי.סי.)
- באריכט: בעלגיע האט קאלעבערירט אין די צווייטער וועלט מלחמהס דעפארטאציע פון אידן. (א.דזשעי. פרעס)
- הארץ טוישט איר פארמאט און סייז פון פאפיר, פון לאנג ווי דער אלגעמיינער זשורנאל, צו קורץ ווי דער איד. פון איצט אן איז דער המודיע דער איינציגסטער לאנגער פאפיר פון די טאג צייטונגען אין ארץ ישראל. (בח"ח)
- קיעוו שול אטאקירער באפרייט, סטראשעט נאך ווילדקייטן. (פ.עס.יו. מאניטער)
- לאס וועגאס איז טאקע אידיש אבער עס פעלט פיל אין אידישקייט. (הארץ)
- קלאגע: הויזן פון חתן צורייסט זיך אינמיטן זיין חתונה. (ען.עף.סי.)
- באקענט זיך מיט א נייע מארקעט: קאמפאני וואס ערצייגט בלויז כשר דאליס. (ניו יארק מאגאזין)
- אור עקיבא: נאמען פון גאס נאך ר' מאיר כהנה ברויזט אויף שכינים. (וויינעט)
דינסטאג, דעם 13טן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- היברו וויקיפעדיע בארגט 2 וועטעראן מנהלים זייערע פארן אידישער וויקיפעדיע צו איינשטילן דא די פילע מחלוקתער. פון די זאכן וואס ווערן שוין אונטערגענומען דורך זיי: נישט צו שרייבן קיין שום חסידישע ארטיקלעך אויף איין וואך! (זייער רעדן בלאט)
- נארט קוריע איז מסכים זיך צו אנטוואפענען פון ניוקליער פראגראם אויפן תנאי פון עקאנאמישע הילף און פארברייטערטע דיפלאמאטיע מיט זיי. (וויינעט)
- שאלות ותשובות פרויעקט פון בר אילן יוניווערסעטי איז זוכה אין פרייז פון פרס ישראל פאר תורה ביכער. (ערוץ 7)
- שווארצער און דעמאקראטישער פרעזידענט קאנדידאט, באראק אובאמא, אנטשולדיגט זיך פאר סטעימענט אז מיליטער ליידיגען אפ זייער לעבן. (דעס מאוניעס רעגיסטער)
- מקובל הרב דוד בצרי וועט היינט פארטרייבן א דיבוק פון א קליין 6 יאריג מיידל. (בח"ח)
- באבוב מחלוקת: כל העולם כולו רעדאקטאר ר' אבי קעניג ווערט געהערט אויף טעיפ וויאזוי ר' בנציון האלבערשטאםס חסידים געבן נישט קיין בילדער אבער געלט און איז מרמז אז ר' מרדכי דוד אונגערס חסידים זאלן זיך אויך צושטעלן אייניג. (בח"ח)
- באריכט פון מערערע אינצידענטען ווי רוסישע גוים וואס אימיגרירן קיין ארץ ישראל פירן זיך אויף ווי געהעריגע אנטעסעמיטען. (וויינעט)
- גאב"ד ירושלים ד'העדה החרדית באזוכט לעיקוואד, וועט פארלערנען שיעור אין בית המדרש גבוה. (ישיבה וועלט)
מאנטיג תשס"ז, 12טן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- עדה החרדית טוישט ענדליך נאך חדשים פון מאנסי פלייש סקאנדאל אירע השגחה אויף כשרות סטאנדארט: פון היינט מאל אן דארף יעדע פלייש געשעפט אדער רעסטוראנט האבן אויפן פלאץ א משגיח תמידי. (בח"ח)
- סטארעט סיטי סעיל פאר דעם חרדישען ריעל עסטיעט מאגנאט, ר' דוד ביסטריצער רופט ארויס אויספארשונג פון 2 קאנגרעסלייט וואס פארטרעטן פערצופעל אויך חרדישע אידן. ענטאני ווינער פון פלעטבוש און עד טאונס פון וויליאמסבורג ווילן דורכפירן פארהערן וואסערע איינפלוס דער סעיל וועט האבן אויף די ארימע איינוואונער לגבי העכערן זייער רענט וואס זיי קענען נישט דערהייבן. (ניו יארק פאוסט)
- בארא פארק: באזוך פון ר' שמעון לעמבערגער, גאב"ד מאקעווע פון כפר אתא, רעכט אפ שבת און פילער וואך פראווענונג אין ניו יארק. (חדשות אנש)
- בני ברק: פרוי מיט שייטל אין חרדישער לבוש ווערט אראפגעכאפט אויף ווידיאו אין רויב פון שווערע טויזענטער וועד אין צירונג. (בח"ח)
- איבער 200,000 יורדים ישראלים פון לאס אנזשעלעס ווערן אהיים גערופן קיין ארץ ישראל דורך שר הקליטה פון מדינת ישראל. (וויינעט)
- שוידערליכע נייע אנקעטע ווייזט אז דער אידישער פאלק אין ארץ ישראל ווערט פארגויאיש, איינס פון 10 משפחות האבן חתונה מיט גוים. בלויז 58 פראצענט משפחות האבן ביידע עלטערן אידן, אבער רוב פון די משפחות האלטן זיך אידיש. (וויינעט)
- ירושלים: חרדישער מעיאר, ר' אורי לופליאנסקי געבט זיך אונטער די דרוק פון אראבישע ראיאטען שטעלט צייטווייליג אפ בוי ארבייט נעבן הר הבית. (עי.פי.)
- קאנטרי: היסטארישער ריזן האטעל אין סאוט פאולסבערג וועט צוריק געפענט ווערן דאס יאר, אבער נישט פאר די פרייע אידן וואס וועלן קומן הערן זשעקי מעיסאן, נאר פאר חרדישע חסידישע אידן וואס וועלן וועלן מיטהאלטן א שבת ביים באבובער רבין'ס טיש אין א חסידישער סביבה. (רעקארד)
- וויליאמסבורג: נייער אטוירני זשענעראל, ענדרו קאומאו וועט קלאגן אין געריכט דעם ריזן גאזאלין קאמפאני עקסאן אויפצרייניגען זייער אויל אויסגיסאכץ אין שכינותדיגן גרין פאונט געגענט פון יארן צוריק וואס פארפעסטעט די סביבה און שאדט פארן געזונט. (ניו יארק טיימס)
- ארץ ישראל: פאציענט ווערט ווילד און אטאקירט דאקטער, אלע דאקטוירים סטרייקן. (ען.אר.זשי.)
- ראביי וואס האט אויסגעטראפן א פאטאגראפיע טעכניק פון לענס פאר קאמערע ווערט אנדעקט אלס ריזן הצלה אקטיוויסט פאר אידן זיך צו ראטעווען פון די נאציס און אויך זייערע גויאישע ווייבער צוליב זייער נאנטקייט צו אידן. (גארדיען)
- שאק: אנטיסעמיטישער גראפיטי געטראפן אין שטילען רייכען אידישען געגענט אין לאנדאן גאלדערס גרין ביי באס סטאפ. (לאקאל צייטונג)
- אינטערנעט: מיטן נייעם מאדערן וועלט פון טעכניק ווערט דער אלגעמיינער אינטערנעט באנוצער א נייעס רעפארטער. (עי.פי.)
זונטאג תשס"ז, 11טן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- פראפעסער אלי וויזעל אטאקירט אין האטעל אין סאן פראנסיסקא דורך האלאקאסט לייקענער, פארברעכער אנטלויפט נאך וויזל'ס קולות פאר הילף און בארימט זיך אויפן אינטערנעט וויאזוי און פארוואס עס איז פארגעקומען די שוידערליכע איבערפאל. (עקזעמינער)
- מעיאר מייקל בלומבערג באזארגט איבער ר' דוד ביסטריצער אלס לענדלארד און אנטוויקלער פון סטארעט סיטי, צוליב זיין שלעכטער רעקארד אלס א סלאמלארד. (ניו יארק דעילי ניוז)
- ר' דוד ביסטריצער ענטפערט אז די אלע פראבלעםן אין די הייזער וואס ער אונט איז געווען בעפאר ער האט דאס אפגעקויפט. (ניו יארק טיימס)
- גל פז פארלירט דין תורה קעגן ר' יוחאי בריסקמאן און שוועקי. (בח"ח)
- נייער טעיפ פון שוועקי ווערט פארקויפט מיט תנאי דאס נישט איבערקאפיען. (בח"ח)
- ירושלים: העפטיגע ראיאטען פון אראבער וואס זענען מוחה איבער ארכעאלאגישע גראבינגען אויף זייער דריט הייליגסטער פלאץ, הר הבית. (עי.פי.)
- נס אין סאוט אפריקע: פראמעניטער איד ווערט דערשאסען אין קאפ פון רויבערס. אבער די קוילען פליען איין סענטימיטער פון מוח, דער איד לעבט דאס איבער צו פארציילן די נסים פאר אנדערע. (וויינעט)
- רוסלאנד געריכט פאראורטיילט 5 איגענטליכע צו טורמע פאר אנטיסעמיטישער אטאקע. (וויינעט)
- חב"ד: 2 טויזענט ווייבער פון שליחים קומן זיך צוזאם אין קרוין הייטס פון איבער די גארער וועלט. (הארץ)
- די יואליס': כאפט א בליק אויף די ריין חסידישער סאטמאר ארקעסטער פון בחורים און אינגעלייט מיט פולע בערד און פיאות. (כאפצעם)
- סלאטסבערג: די געגענט ווי עס געפינט דיך די מנחה עריע ווערט געפאלנט צו בויען א ישיבה און אידישער געגענט. (זשורנאל ניוז)
מוסטער:Portal:Current events/2007 פֿעברואַר 10
פרייטאג תשס"ז, פאברואר 09 2007[רעדאקטירן מקור]
- שמועות אז וויקיפעדיע גייט זיך אפשפארן שטעלן זיך ארויס אלץ אומריכטיג לינמאגאזין
- וויקיפעדיע איז אין צרות - זיי האבן געלט צו שטיצן די פראיעקט בלויז אויף 3-4 מאנאטן [1]
- היימישער חרדישער ריעל עסטעיט מאגנאט פון בארא פארק, ר' דוד ביסטריצער און זיינע שותפים אין איבער א ביליאן דאלערדיגע מקח, קויפן אפ ריזן געגענט אין ברוקלין, סטארעט סיטי ביים וואסער ברעג נעבן קאנארסי, מיט ריזיגע ליידיגע שטחים צו בויען ניי געביידעס. ארימע איינוואונער פירן דורך פראטעסטן אין בארא פארק מען זאל זיי נישט העכערן די רענט. (ניו יארק טיימס)
- אינטערנעט ביי חרדים טוישט היסטאריע: בעל חוב וואס האט אנגעזעצט אומשולדיגע ירושלים אינגעלייט אין פארלירן זייערע הייזער מיט פאלטשע אינוועסטמענט ווערט באשמוץט און אויסגעטאן נאקעט אויף בחדרי חרדים דורך איר מנהל ר' דוד ראטענבערג, כדי קיינער זאל נישט אריינפאלן נאכאמאל אין זיין נעץ. דאס אלעס נאכדעם וואס חרדישע צייטונגען דרוקן דוקא יא די נייעס און באריכטן וועגן דעם פרשה אבער פארהוילן די עיקר און שרייבן נישט קיין נעמען. (בח"ח)
- התאחדות הרבנים מיט איסור קעגן נייע קאנסערוואטיווער הכשר וואס וועט מאניטירן עסענווארג קאמפאניס נישט צו באלעסטיקן זייערע ארבייטארער; ר' איצא גליק האט פארבאטען די קאמפאניס אריינלאזן די ראבייס משגיחים אין זייערע פלענטס. (פארווארד)
- א נקמה אין היטלער: נייער שטודיע צייגט, אידענטום אין אמעריקע ציילט שוין העכער 6 מיליאן נפשות. (פארווארד)
- גענצליך נייער ווערסיע פון אידישער אנציקלאפידיע ארויסגעקומען, ווען זשורנאליסט פרעגט איינע פון די מחברים וואס פעלט דאס אויס היינט צוטאגס ווען וויקיפעדיע איז סיי ווי מער פאפולער? איז דעם פראפעסערס ענטפער: וויקיפעדיע ווערט באלאנצירט צו זיין צו אביעקטיוו און נייטראל, אידן ברויכן א אנציקלאפידיע פון א בייעסד אידישען שטאנדפונקט געשריבן דורך בלויז אידן. (פארווארד)
- פייער וואס האט פארלענדט אפאראטמענט קאמפלעקס אין סקווירא, און בלויז בדרך נס איז קיינער געשעידיגט, רופט צו חשבון הנפש פארוואס געשען אזויפיל פייערס און אנדערע סכנות דארטן? (זשורנאל ניוז)
- אידישער טאטע מיט זיינע 2 קינדער אנגעקלאגט אין אינסיידער טרעידינג שווינדל. (זשורנאל ניוז)
- לאטערי געווינער טיקעט פארקויפט אין בארא פארק געשעפט. (וואס איז נייעס)
דאנערשטאג תשס"ז, פאברואר 08 2007[רעדאקטירן מקור]
- געוועזענער דעמאקראטישער פרעזידענט זשימי קארטער באשולדיגט סימאן וויזענטאל צענטער אין פארשפרייטען לשון הרע, נאכדעם וואס זיי קריטיקירן אנטיסעמיטישע אויסצוגן אין זיין בוך. (פאקס ניוז)
- לקיים בנו חכמי ישראל: סקולענער רבי גייט דורך שווערע אפאראציע. (בחדרי חרדים)
- בקהילה: נייער שר המשפטים אין ארץ ישראל, פראפעסער דניאל פרידמאן, איז אן אנטעסעמיט קעגן חרדים. (ען.אר.זשי.)
- בית דין פון ר' נסים קארעליץ לייגט ארויף עיקול, אויף אלע נייע טעיפס פון שוועקי, קיינער טאר דאס נישט פארקויפען און קויפן, נאכדעם וואס ר' יוחי בריסקמאן ברעכט קאנטראקט מיט גל פז. (בחדרי חרדים)
- אין קאקא קאולא איז מען שוין גרייט פאר פסח. - ווידיאו. (בחדרי חרדים)
- אראבער זענען מוחה קעגן ארכיאלאגישע גראבובנגען ביים הר הבית. (וויינעט)
- אמעריקע געריכט פארגיטיגט צענדליגע מיליאנען דאלער פאר אידישער טעראר קורבן. (וויינעט)
- ר' משה אריה פרידמאן אין געריכט אין וויען קעגן מוסדות וואס האבן ארויסגעווארפן זיינע קינדער צוליב זיין איראן האלאקאוסט קאנפערענץ באטייליגונג. (וויינעט)
- ניו יארק פאליטיק אין אלבאני, דאסמאל נצחון פארן בולדאוזער אסעמבלי ספיקער שעלי סילווער איבערן סטימראלער גאווערנער עליאט ספיצער. (ניו יארק פאוסט)
- הכנות צו פורים: די יאריגע מערסטע פאפולערע פארשטעלאכץ'ער. (וויינעט)
- אנטעריא, קאנאדע האט אפגשטופט וואלן טאג עס זאל נישט אויסקומען אין אידישן יום טוב שמיני עצרת. (סי.בי.סי.)
- אידישער בחור ערמארדעט אין די גאסן פון פאריז ווערט מפונה פון זיין קבר אין פראנקרייך צו באגראבן זיין קערפער אין ארץ ישראל. (וויינעט)
מיטוואך תשס"ז, פאברואר 07 2007[רעדאקטירן מקור]
- שוועקי'ס טעיפ "לשם שמים" איז שוין ענדליך דא אין די געשעפטן, חדשות אנש עולם הנגינה באשרייבט אן אנאליז איבערן טעיפ, און געבט ארויס אן עקסקלוסיוו אודיאו פון די אריגענעלע מוזיק אראנדזשירונגען רעקארדינג פונעם ניגון "טאטע". (עולם הנגינה)
- א בליק אויפן באיאנער רבי שליט"א'ס פאטער וואס איז פאריגע וואך נפטר געווארן. ווער איז די מאדערן ארטאדאקס משפחה לבית רוזשין? וויאזוי ביידע קינדער פליען אין הימל? און וויאזוי דער ישיבה אוניווערסיטעט לערער און אקעדעמיע אינטעלעקטואל האט מוותר געווען אויף די אדמו"רות און דאס איבערגעגעבן פאר זיין קליין קינד. אן איבערבליק אויף די ספרים לעבן און שאפן וואס איז ווייט פון חסידות אבער דאך נישט געווען קיין סתירה לגבי די כבוד וואס די חסידים האבן אים צוגעטיילט אלס נומער 2 אין באיאן. (הארץ)
- שיכון סקווירא: ריזיגע פייער ברעכט אויס אינמיטן דער נאכט און פארברענט א גרויסן אפארטמענט הויז, 17 משפחות געבליבן אן א דאך.(האדסאן נייעס)
- איין בילד מער פון טויזנט ווערטער: ר' משה אריה פרידמאן איז נישט געגט, דא איז געווען א בייזוויליגער ציוניסטישער פראפאגאנדע לשון הרע. (בחדרי חרדים)
- הרב אלישיב מאכט פרום דעם בית הדין הגדול אין ארץ ישראל. (הארץ)
- ניו יארק סיטי קאונסיל ספיקער, קריסטין קווין און נאך 10 קאנסיל מעמבערס לעבן איבער ראקעט אטאקע אויף די אייגענע הויט, ביי באזוך אין ארץ ישראל וויליזש שדרות, וואס שטייט אויס די סארט אטאקעס טעגליך. קיינער פון זיי איז געשעידיגט. (ניו יארק פאוסט)
- איראן קאמיטעט וואס פארשט צי די חורבן אייראפע האט אמל פאסירט, זאגט צו אייראפע: געבט אונז די עדות אז עס איז פארגעקומען... (הארץ)
- סענאטאר ר' יוסף ליבערמאן: אמעריקע ברויך ארויפלייגן א נייעם שטייער אויף אירע איינוואוינער, מיטן נאמען, מלחמה קעגן טעראר שטייער. (עי.בי.סי.)
- ארץ ישראל: דאקטער געפינען ערמארדעט אין זיין קאר אויף טויט. (די מארקער)
- בריטני ספירס אין אינטערוויאו מיט לערי קינג: איך לערן תורה מיט מיין אידישען מאן. (ען.עפ.סי.)
- אגודת ישראל רופט צו באפרייען אידישען שפיאן, יונתן פאלאראד פון טורמע. (זשעי.טי.עי.)
- אור שמח פארברייטערט זיך אין מאנסי. (זשעי.טי.עי.)
- אשכנזישער הויפט רב, הרב יונה מעצגער, באגעגנט הינדו פירער אין אינדיע. (זשעי. פאוסט)
- שכיר חרב מערדער וואס איז געדונגען געווארן דורך ראביי צו הארגענען זיין אייגן רעביצן איז זיך מתוודה פאר די מעדיע. (פאקס נייעס)
- יאזעף געבעלס היים צו פארקויפן פאר 2 מיליאן דאלער. (ניו יארק סאן)
דינסטאג תשס"ז, פאברואר 06 2007[רעדאקטירן מקור]
- פייער טראק ווערט נתנדב פון קהילה אין לאנג איילענד צו שדרות די געגענט אין ארץ ישראל וואס ווערט באהאגעלט יעדן טאג פון פאליסטינע ראקעטן פון עזה. (פייער רעסקיו)
- אין א נייע מאדערן וועלט, ווי אלע געשעפטען ווערן איינגעשלינגן דורך טשעין סטארס, ווערט בי ענד עיטש פאטא דער אייגענארטיגער חסידישער געשעפט א ניו יארק אינסטעטוציע ווי טוריסטען און פראפעשאנאלס פון איבער די גארער וועלט באזוכן. (ניו יארק סאן)
- וויליאמסבורג: פאסט ווערט פארגעזעצט צו דעליווערט ווערן אין 2 אפארטמענט געביידעס, נאך 2 טעג אפשטעל, צוליב דעם וואס פאסט טרעגער ווערט באגאנוועט. (דאבעליו.סי.בי.עס.)
- צענזור אינעם ענגלישער וויקיפעדיע: ארטיקל איבער ר' שלמה קארילבאך ז"ל, פארהוילט אלע נעגאטיווע דעטאלן פון זיין שמוציגען באלעסטיגונג פון פרויען און מיידלעך. (דוד פון די.סי.)
- רעוויאו אויף ניגון ביי ניגון פון נייע טעיפ פון אוהד ארויסגעגעבן דורך משה לויפער מיט קאמפאזיציעס בעיקר פון יאסי גרין און אויך פון פינקי וועבער. (בלאגמייסטער)
- ביטערע פרעסט פלאגען ניו יארק אין די צפון שטעט. (עי.פי.)
- איבער טויזענט נייע ים ספישיס אנדעקט. (אינדיפענדעט)
- איבער הונדערט דיינעסאור אייער אנדעקט. (הינדאסטענטיימס)
- אמעריקעס מידיע וועבסייטס אנטזאגן זיך צו לויפן אידישע עדווערטייזמענטס קעגן אכמאדיניזשאד. (זשעי. פאוסט)
- טאלק ראדיאו פערזענליכקייט, מייקל סעוועדזש, טראכט פון לויפן פאר פרעזידענט. (ניזו מעקס)
- געוועזענער ניו יארק סיטיס מעיאר, רודי זשוליאני, איז נענטער צו לויפן פאר פרעזידענט. (וויינעט)
- וואלאובאוטער רבי שליט"א, ר' ישראל מענדל שווארץ איז זיך משתטח אויף קברי צדיק]]ים. (חדשות אנש)
מאנטאג תשס"ז, 5טן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- בעיבי קריטיש פארוואונדעט נאך ברית פון מוהל וואס האט צופיל פארשניטן די ערלה. (וויינעט)
- הלל ארגענעזאציע אין ארץ ישראל וואס העלפט די חרדישע אפגעפארענע חוזרי בשאלה. באשרייבט פונקטליכע אינסטראקשען'ס אין ידיעות אחרונות וויאזוי זיך איינגלידערן אין פרייען אידישען געזעלשאפט פון איזראעל איינמאל מען האט אויסגעטאן די קאפל פיאות און ציצית און ארויס פון פרומע עלטערן שטוב. (וויינעט)
- ישיבה בחור געראטעוועט פון אראבער פארכאפונג זאגט אז ער וועט ווייטער נעמען היטשעס. (וויינעט)
- טעראריסטן פאראנטווארטליך אויף די אנטאבי עראפלאן הייזשעקינג געבן זיך ענליך אונטער צו יוסטיץ נאך 19 יאר. (וויינעט)
- לויער פון משה קצב אנטזאגט און רעזעגנירט זיך פון קעיס, נייע לויער פרטרעט אויך חרדישע טאטע פון מאה שערים וואס ווערט באשולדיגט און הארגענען אייגן קינד. (די מארקער)
- ספרדישער ש"ס פארטיי צייטונג יום ליום אין אטאקע אויף אבישי בן חיים חרדישער אנגעלעגנהייטן רעפארטער פארן מעריב צוליב זיין ארויסנעמען די קאנטראווערסיאלע ווערטער פון הרב עובדיה יוסף פון קאנטעקסט. (ען. אר. זשי.)
- רב אין ארץ ישראל אנגעקלאגט פארן געבן הכשר אויף עסענווארג פראדוקטען אן סמיכה און רשות פון רבנות אין כשרות. (ען.עף.סי.)
- מ'לערנט אידיש אין טיילאנד, מיט די ארטיגע איגענטליכע גוים. (ידיעות אחרונות)
- איחוד הצלה מעמבער אין ירושלים באגעגענט זיך מיט שאקירענדער עמערזשענסי קאל אין גאולה: געשעפטמאן שפירט זיך נישט גוט, און ווייסט ניטאמאל אז מען האט אים פארסםט און בארויבט. (בח"ח)
- בית שמש: 2 חרדים אונטער ארעסט פארן ווארפן שטיינער. (בח"ח)
- היסטארישער רעקלאמע אין המודיע, צייטונג פון אגודה פון דושינסקי וואס געהער אפיציעל צום קנאים עדה החרדית. (בח"ח)
- הונדערט מיליאן שקל פארן איבערבוי פון הר הזיתים. (בח"ח)
- נייער טעיפ פון יעקב שוועקי, הערט אוידאו סעמפלס. (בח"ח)
- קאלעזש נעמט אראפ צלם נאכן פארלאנג פון אידישע סטודעטן מאכט אן סקאנדאל. (דעילי פרעס)
- שול צוריק געפענט אין יפו נאך צרות פון לאקאלע אראבער ציעט גרויסע אידישע באטייליגונג פאר חיזוק. (ערוץ 7)
זונטאג תשס"ז, פאברואר 04 2007[רעדאקטירן מקור]
- הרב אלישב מיט נייעם פסק: טאטעס וואס האבן סעלפאון נישט כשר'ע טארן די מוסדות נישט אנעמען זייערע קינדער. (ען. אר. זשי.)
- וויליאמסבורג: ניו יארק טיימס מיט אפהאנדעלונג איבער די קנאים וואנדאליזם אויף עורה עדווערטייזמענט פון אינגל אן פיאות אויף ליע עוועניו און די נייע עד מיט די פיאות. (ניו יארק טיימס)
- וואוס מעיל פון נטורי קרתא אפגעהאקט צוליב דרוק פון דזשעי.די.על.. (אלגעמיינער)
- באשולדיגונג: געוועזענער דעמאקראטישער פרעזידענט, זשימי קארטער, האט געהאלפן א נאצי. (אלגעמיינער)
- געריכט אין מינכען פאראורטיילט: ניאו-נאציס מעגן טראגן געווער. (אלגעמיינער)
- ניו יארק: אידישע מוסדות ליידן ווען קינדער קענען נישט אהיים געטראגן ווערן צייטליך פרייטיג פארן זמן, דורך שטאטישע באס טראנספארטאציע. (ניו יארק פאוסט)
- סנהדרין איז מוחה קעגן די אנקלאגעס און רדיפות אויף משה קצב און חיים רמון ווייל די גאנצער פרייער אידישער ציוויליזאציע איז גארנישט בעסער פון זיי, ווייל זיי האבן נישט קיין גאט, לויט זיי. (ערוץ 7)
- בארא פארק: שכנים שרייען אז קאנסטראקשען צו בויען שול איז פול מיט עסבעסטעס. (סי.בי.עס.)
- בלויז 150 חרדים האבן זיך איינגעלידערט אין צה"ל מיליטער דינסט, זינט חוק טל. (הארץ)
- וויליאמסבורג: פאליציי זוכט שווארצער דראג האנדלער וואס האט געשאסן פאליציי. - בילד. (נ.י.1)
- מאנסי: קאר עקסידענט ווען דרייווערן גייט אריין אין קומענדיגן טראפיק און שטויסט זיך אן מיט באס אויף רוט 59. (זשורנאל ניוז)
- פלארידא: קאנדימיניום געזעץ פארבאט אידישע רעזידענטן לייגן מזוזה ביים טיר פון דירה. (ארלעדאו סענטינאל)
- א אידישע שולע ווי האלב סטודענטען זענען מוסולמענער. (אינדעפענדענט)
מוסטער:Portal:Current events/2007 פֿעברואַר 3
פרייטאג תשס"ז, פאברואר 02 2007[רעדאקטירן מקור]
- ר' דוקי גרינוואלד פארזיצער פון הצלה ישראל אין ביטערן אינטערוויאו מיטן הארץ (צייטונג) באשולדיגט זיין קאנקורענט איחוד הצלה אלס א פאראייניגונג פון קנאים וואס זענען בלויז אינטערסירט אין ציונות און אין צניעות, מיט א קליקע געלט גייציגע עסקניםלעך וואס ער האט אויפגעהאדעוועט און זיי האבן אין אים ווידערגעשפעניגט. ערקלערט אז ביזן פטירה פון ר' משה האלבערשטאם דער רב פון הצלה און חבר הביד"ץ פון עדה החרדית האבן זיי זיך די קאפ נישט געקענט אויפהייבן. ווערט קאנפראנטעט מיט בילדער וויאזוי ער האט געטוישט נעמען פון נדבנים אויף די זעלבע מאטאר ביציקלעך ארויסצופאפן פון זיי געלט דורך א פאלטש צערמאניע. איחוד הצלה עסקן זוהן פון לעגענדארע עסקן ר' יהושע פולק אפערט צו געבן שוחד פארן זשורנאליסט ער זאל נישט באשרייבן זייער מסירה קעגן הצלה ישראל. (הארץ)
- ירושלים: לכבוד ט"ו בשבט הרב בצרי דער גרויסער קאבאליסט רעכט אפ מאסן תפילה פאר א זיווג הגון פאר די טויזענטע בחורים און מיידלעך וואס נויטיגען זיך אין שידוכים. (הצופה)
- ר' צבי מאיר זילבערבערג פירט זיין טאכטער אונטער די חופה. בילדער און ווידיאו קליפ פון די חתונה. (חדשות אנ"ש)
- וויליאמסבורג: פייער אין קאלעמענטי פראזשעקטס, קיינער געשעדיגט. (עי.בי.סי.)
- סענאטאר הילערי קלינטאן רופט צו פארהאנדעלן מיט איראן פאר מלחמה מיט זיי, אין פארענט פון ציוניסטישער פארטי אין טיימס סקוועיר. (ניו יארק פאוסט)
דאנערשטאג תשס"ז, 1טן פעברואר 2007[רעדאקטירן מקור]
- רבי אהרן טייטלבוים אין דרשה ביי זיין ישיבה זאגט אז די אריזאנע ווייץ איז פיל בעסער. (כל העולם כולו)
- וויליאמסבורג: ארונים סאטמאר באס אנגעפילט מיט קליינע קינדער אין קאר עקסידענט, קיינער ערענס פארוואונדעט. - בילדער פון דעם דראמאטישער סצענע. (כל העולם כולו)
- טראגעדיע אין ירושלים: פאטאלער עקסידענט אין פארענט פון שובו בנים ברסלב מיידל שולע הארגעט אינג 11 יאריג מיידל. (בחדרי חרדים)
- חיים רמון געוועזענער געזעץ מיניסטער פון ארץ ישראל געטארפן שולדיג דורך דריי ריכטער אין שמוציגער אקט צוליב אומאיידעלע מעשה וואס האט באלעסטיגט אינג מיידל וואס האט געארבייט פאר זיין ביורא. (בחדרי חרדים)
- רבקה פאלוך די חרדישער פרוי וואס האט געדינט אלס ספאוקסמאן פון אריק שרון און שרייבער אין משפחה ווערט שטארק אטאקירט פון די ריכטער אין זייער פסק פארן זאגן פאלטשע עדות און באשמוצן דעם קרבן אלעס כדי צו באפרייען חיים רמון פון שולד. (בחדרי חרדים)
- ערשטע מאל אין היסטאריע אן אראבער ווערט אנערקענט אלס חסיד אומות העולם פארן ראטעווען אידן ביים חורבן אייראפע. (בי.בי.סי.)
- איזראעלי פאליציי פארשט אויס די סנהדרין איבער זייער פסק אז א גענעראל וואס האט עוואקואירט און פארטריבן אידן פון זייערע היימען איז א רודף. (דזשעי.טי.עי.)
- ניו זשערסי ראביי מודה און גנב'נען 86,000 דאלער פון זיין שול קאסע, פאנוצט די געלט צו קויפן רינגל פאר מיסטרעס. (עי.בי.סי.)
- בקהילה: הרב מנחם גלכובסקי הויפט פון חב"ד בית דין אין ארץ ישראל קעגן ר' יואל כהן. ער באטייליגט זיך יא צוזאמן מיט די משיחיסטען. (בח"ח)
- מאנסי: 4 אונטער ארעסט פארן דורכפירן בוטשער פלייש געשעפט רויבעריי. (זשוירנאל ניוז)


c: text/html

text:
הר הבית
קאארדינאטן: 31°46′43″N 35°14′5″E / 31.77861, 35.23472
הר הבית איז דער מקום פון בית המקדש. אפילו דאס באלאנגט היינט צוטאגס פארן ארץ ישראל רעגירונג איז די אידישע צוטריט אהין באגרעניצט און נישט לעגאל. עס האט אן אייגן פאליציי דורך די וואקאף וואס איז א מוסולמענער הקדש ארגאניזאציע קער צונעמן אויף אלע זייערע הייליגע פלעצער. פון צייט צו צייט קומען פאר שטיינער ווארפעריי פון דארטן אראפצו אויף די מתפללים ביים כותל.
אידישקייט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
עס ווערט פארעכענט ווי דער סאמער הייליקסטער באדן ביי אסאך רעליגיעס. כאטשיג לויט געוויסע יידן איז מען אין גלות, און דערפאר טאר מען נישט אהין גיין, איז לויט דער הלכה דאס צו הייליק פאר טמא'נע מענטשן נישט קיין חילוק ווער, פון היינטיגע צייטן דארטן איבערטרעטען. איז אבער דא א סך יידישע ארטאדאקסן וואס האלטן יא פון ארויפגיין אהין אלס מצוה. - בלויז אויף געוויסע ערטער וואס מ'ווייסט זיכער אז דאס איז נישט ממש דעם מקום המקדש לויט מאפעס אויסגעארבעט פון ארכעאלאגן.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
מוסטאפא קעמאל אטאטורק
מוסטאַפֿאַ קעמאַל אַטאַטורק (טערקיש: Mustafa Kemal Atatürk; 1881 – 10טן נאוועמבער 1938) איז געווען, דער גרינדער פון דער נייער טערקישער רעפובליק, נאך דער ערשטער וועלט מלחמה, און איר ערשטער פרעזידענט.
ער האט אויפגעשטעלט דאס לאנד צו א סעקולארע, פארבאטנדיק פרויען צו גיין פארשלייערט, געטוישט טערקיש אויף לאטיינישע בוכשטאבן, אפגעטיילט רעליגיע פונעם לאנד, און דער הויפט פראיעקט, א נייע קאנסטיטוציע.
די טערקישע רעפובליק איז געגרינדעט געווארן דעם 29סטן אקטאבער 1923, און מוסטאפא קעמאל איז דערוויילט געווארן איר ערשטער פרעזידענט.


text:
בן קסנומקס גאַמעס, די קאַטעגאָריע פון פֿרייַ אָנליין בן קסנומקס גאַמעס ווו איר וועט האָבן שפּאַס און איר שפּיל אין בן קסנומקס גאַמעס, בן קסנומקס גאַמעס זענען זייַענדיק מוסיף יעדער טאָג, געפינען אויס וואָס ס נייַ פון בן קסנומקס גאַמעס, פאַסעבאָאָק, טוויטטער אָדער אונדזער רסס, בן קסנומקס גאַמעס.
טאַוער פאַרטיידיקונג שפּיל סטאַרינג אונדזער באַליבט כאַראַקטער פון די באַרימט בענקסנומקס טעלעוויזיע, שטעלן דיין באַליבט אותיות ווי אויב זיי זענען פאַרטיידיקונג טאָווערס און באַקומען גרייט פֿאַר די כוואליעס פון [...]
בן קסנומקס פליען ניצן אַ פּראַפּאַלשאַן באַקפּאַק, טראַוואַלינג טיף פּלאַץ בשעת פייטינג די שרעקלעך ייליאַנז. ער לויפט זיין פלי און ווייזט גלייַך צו די פייַנט. אַרמד מיט אַ ביקס און אַ [...]
בן קסנומקס האט סטעפּט צוריק אין צייַט דורך גרייַז. בן קסנומקס רירט און קאָנקורירן אין גאַמעס קניגהץ קאָליסעום צו דערקענען די ברייוואַסט פון די ווייַט מלכות. פאָר די פערד פרעמד און [...]
בן קסנומקס ווס באַקוגאַן. דאס איז איינער פון די מערסט אַנטיסאַפּייטיד באָקסינג שוועבעלעך פון אַלע צייַט, הילף בן קסנומקס צו פאָדערן זיג, דאַדזש, דעקן געזונט און טאָן נישט קווענקלען צו וואַרפן אייער פיסץ צו [...]
בן קסנומקס שפּיל פיטשערינג ווו איר מוזן טייטן דיין פיינט, דאַנק צו דיין שאַץ און ניצן די יסודות פון יעדער מדרגה. טייטן זיי איידער זיי דערגרייכן איר און גיין צו דער ווייַטער מדרגה. [...]
די בייז אַגרעגגאָר איז האלטן אַ פרעמד שיף, צו זייַן מיט זייער סיקריץ אַנדבעקאָמע אַ אַנסטאַפּאַבאַל סאַקאָנע. בן קסנומקס, סוואַמפּפירע ווערן מוסטפיגהט זייער וועג דורך זייַן כענטשמאַן צו [...]
שפּיל בן קסנומקס אין איינער פון זיין פאַנטאַסטיש אַדווענטשערז. גיין דורך אַלע די לעוועלס אַנדסעע אַלע די באַללס דזשוטאַנדאָ און לעבן ווי איר קענען. רעאַטשעס אַלע דעם וועג צו דער ווייַטער מדרגה.
א בן קסנומקס רירט עלימינירן אַלע פייַנט נינדזשאַז אַז שטיין אין דיין וועג איר וועט זיין טהעטאַסק פון העלפּינג בן קסנומקס! געפינען די סוויטשאַז אַז וועט עפענען דעם פלאַדגייץ צו נאָכפאָלגן דיין וועג.
זאַמלען די טאַרגעטעד נומער פון וואַטשיז אין סדר צו פאַרענדיקן אַלע די לעוועלס הצלחה אָן היטטינג די קעגנערס. דיין לעבן געץ רידוסט יעדער צייַט איר קאַלייד מיט די [...]
באַקומען הינטער דעם ראָד פון דער דזשיפּ פון בן קסנומקס און טאָן ניט האַלטן דרינגלעך דער אַקסעלעראַטאָר צו דער דזשיפּ איר קענען אויך געבן די ניטראָ צו מאַכן עס פאַסטער דורך דרינגלעך די בריוו n.
אין דעם שפּיל בן קסנומקס איר קענען קלייַבן דעם בילד איר ווילן צו שאַפֿן בן קסנומקס רעטעניש דורך טשוזינג דער איינער איר ווי.
א בן קסנומקס רירט פליסנדיק און דזשאַמפּינג אין די הייל אין זוכן פון אוצרות קלייַבן אַרויף אַלע די קאָינס טאָן ניט האַלטן פליסנדיק בשעת אין דעם פאַנטאַסטיש שפּיל בן קסנומקס פּלאַטפאָרמס.
בן קסנומקס שפּיל שיפן. ד"ר ראַס ארבעטן אויף ראַדיאָאַקטיוו וועפּאַנז צו צעשטערן דעם וועלט. קאָנטראָללינג איר שפּיל בן קסנומקס אין זיין שיף און העלפן צעשטערן זיין בייז פּלאַן.
דעם מאָל איר זענען בן קסנומקס און דיין פרייַנד האָבן קידנאַפּט אַ ספּידבאָוט, ווערן אַנדערש מאָנסטערס צו טייטן די באַדדיעס אין דעם שפּיל בן קסנומקס.
דעם מאָל עס ס אַרויף צו בן קסנומקס הייל יקספּלאָרינג אין דעם פּלאַטפאָרמע שפּיל ווו איר האָבן צו צייכענען שורות מיט דער מויז צו געפינען די אַרויסגאַנג בן קסנומקס.
פריינט דעם צייַט איר באַקומען צו העלפן בן קסנומקס אין דעם שפּיל צו זאַמלען אַלע די דיימאַנדז פון מאַכט דאַנק צו אייער שנעל בייק פאָר אין די שאָרטיסט צייַט מעגלעך.
טייטן אַלע די שונאים זאַמביז און ראַטעווען דעם פּלאַנעט, דריקן פּלאַץ צו לויפן, און דער ז שליסל צו דרייען די X צו די מעסער און די C צו די מאַכט פון גראַניט, נאָר אַ לעבן. ציל און דרייען [...]
בן קסנומקס מיט טריינינג לויף און הילף פאַרבעסערן אַרטשערי צו טייטן מאָנסטערס אויף עאַרטה.הטטפּ :/ / gamerightnow.com


text:
בן אדם האט געשריבן:חוקר וסקרן האט געשריבן:ר' אברהם יעקב ב"ר מרדכי שלום יוסף מסאדיגורא זי"ע
בעמח"ס עקבי אבירים
נסתלק שנת תשע"ג לפ"ק
ער האט געהאט א מנהג אז ער פלעגט נישט גיין דאווענען שחרית פאר ער האט געטון א טובה פאר א איד. זי"ע
בן אדם האט געשריבן:פאר אזעלכע מעשה'עס קען מען גיין קיין אייוועלט אויך
ירח בן יומו האט געשריבן:דאס וואס ביי אונז איז אנקענומען די שווארצע ווי א נדיריגע בריאה, איז ווייל עס איז אזוי מפורש אין חז"ל, חם האט זיך פארדינט דעם קאליר צוליב זיינע אומווירידיגע מעשים, והיתה לו ולזרעו אחריו והיו לדראון עולם.
פארקערט דעמאלט'ס (ווען מ'האט געבלאזן ביי שחרית) איז די עיקר תקיעות געווען די תקיעות דמעומדצדיקל האט געשריבן:
אפי' בזמן הגמ' האט מען געבלאזן ביי חזרת הש"ץ, ווי די גמ' זאגט אויף טז. למה תוקעין ומריעין כשהן יושבין ותוקעין ומריעין כשהן עומדין.


text:
באיער
באַיער אקציעס געזעלשאפט איז א דייטשע כעמיקאליע און אפטייקעריי פירמע געגרינדעט אין בארמען, דייטשלאנד אין 1863. היינט איז זי הויפטקווארטירט אין לעווערקוסן, נארד ריין-וועסטפאליע, דייטשלאנד. זי איז באוואוסט פאר איר ארגינעלער מארקע פון אספירין. באיער איז די דריטע גרעסטע פֿארמאצעווטיקאלע פירמע אין דער וועלט.
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
באיער איז געגרינדער אין בארמען (היינט א טייל פון וואופערטאל), דייטשלאנד אין 1863 דורך פרידריך באיער און זיין שותף, יאהאַן פרידריך וועסקאט.
באיער'ס ערשטער הויפט פראדוקט איז געווען אַצעטלסאַליצילישער זויער (ווער דער פראנצויזישער כעמיקער שארל פרעדעריק גערהארט האט ערשט אנטדעקט אין 1853), א מאדיפיצירונג פון סאַליצילישער זויער אדער סאליצין, א פאלקס-רפואה וואס מען טרעפט אין דער קארע פונעם ווערבע בוים.


text:
געטינג אַרום
אַפֿילו די רעמאָטעסט עקן פון דזשערזי זענען לייכט צוטריטלעך, אָבער, מיט קסנומקס מייל (קסנומקס קמס) פון וועג קאַווערינג די אינזל. בשעת סט העליער און די הויפּט אַרטיריאַל רוץ קענען זיין פאַרנומען, רובֿ זענען פיל קווייאַטער, מיט קסנומקס מייל (קסנומקס קמס) פון ינלענדיש לאַנד ראָודז דעזיגנייטיד ווי 'גרין לאַנעס'.
דאס האָבן אַ גיכקייַט שיעור פון קסנומקס מ.פ.ש (קסנומקס קף), מיט בילכערקייַט געגעבן צו וואָקערז, סייקאַליסץ און פערד רידערס, און עקסיסטירן אין אַלע אָבער דרייַ פון די אינזל ס פּערישיז. 'גרין לאַנעס' וועט אַלעווייַ זיין עקסטענדעד צו אַלע קסנומקס פּאַרישיז איבער די ווייַטער ביסל יאָרן, צו צושטעלן אַן אינזל-ברייט נעץ.
סייקליס, דערווייַל, וועט דערפרייען אין קסנומקס מייל (קסנומקס קמס) פון ציקל רוץ, ריינדזשינג פון קאָוסטאַל צו דאָרפיש און כולל איינער צו די אַעראָפּאָרט. רוב רוץ זענען אויף-וועג, כאָטש עס ס אַ אַוועק-וועג שפּור פליסנדיק אַלע די וועג צוזאמען די דרום קאָוסט צו לאַ קאָרביèרע. ביסיקלעס זענען בנימצא פֿאַר דינגען און ציקל טאָורס קענען זיין עריינדזשד ביכידעס דורך דעם אינזל 'ס פילע רייַזע גוידעס.
וויילדלייף
דזשערזי דורכויס טעעמס מיט וויילדלייף, כולל זעלטן מינים נישט געזען אין קיין אנדערע טייל פון בריטאַן.
וואָאָדלאַנד
Flora כולל די בלועבעלל, פּרימראָוז, סטיטטשוואָרט און ווילד נאַרציס מערן אין פרילינג. און פילע מינים פון בירדס, אַזאַ ווי די טשיפפטשאַפף, בלאַקקקאַפּ, ווילאָו וואַרבלער, גאָלדקרעסט און ספּאַטיד פליקאַטטשער, קענען אַלע ווערן געזען אין זומער.
העדגעראָווס
אין פרילינג די העדגעראָווס קומען לעבעדיק מיט נאַרציס, סטיטטשוואָרט, דרייַ-קאָרנערעד פּאָרע-ציבעלע און אַלקאַנעט, בשעת אין זומער די כאָטאָרן, סאָראַל, קאַמפּיאָן און האָגוועעד פּלאַצן אין בליען. דער בלויז טוישעוו סאָווע איז די שפּייַכלער סאָווע, אָבער רובֿ פּראָסט מינים פון בירדס קענען זייַן ספּאַטיד איבער די יאָר. צווישן די ווייניקער באַקאַנט אָנעס געמאכט זייער היים אין דעם אינזל זענען די קורץ-טאָוד טרעעקרעעפּער, סעטטי ס וואַרבלער, די דאַרטפאָרד וואַרבלער, סירל באַנטינג און סערין. איר מייַ אויך זייַן מאַזלדיק גענוג צו זען אַ רויט וועווערקע אין דזשערזי, ווי די גרוי וועווערקע - וואָס האט געפֿירט זייער נומערן צו דווינדלע אויף די וק יאַבאָשע - מייַ ניט זיין ימפּאָרטיד.
דונעס
אין די געביטן איר וועט געפֿינען די קאַרליק כאַנעלעס ייגעלעך, פּאַסטעך ס קרעסס, פרי-לילאַ אָרכידייע און פרייַ-פלאָווערעד אָרכידייע. אין די זומער חדשים, די דונעס זענען היים צו פּראָסט סענטאַורי, אָוונט פּרימראָוז און זאַמד קראָקוס.
Cliffs / העאַדלאַנדס
ווילד נאַרציס, טהריפט, פּאָדקעווע וועטטש און ים קאַמפּיאָן קענען זיין געפֿונען פֿון פעברואר-אפר, און אין די זומער חדשים פאָקסגלאָווע, בערדז-פֿיס-טרעפאָיל, טאָרמענטיל, האַרבסט סקווילל, ווילד גאָלדען רוט און זאַמד קראָקוס זענען אַלע אין זעט. אין האַרבסט, בעטאָני, גלאָק כעדער און געזען-וואָרט פּריווייל, און אין ווינטער, געל גאָרסע קענען ווערן געזען.
די Cliffs און העאַדלאַנדס זענען אויך היים צו פאַרשידן מינים פון בירדס. דאס אַרייַננעמען די פּופפין, ראַזאָרבילל, פולמאַר, רועך און פּראָסט טערן אין זומער, און די רעדסטאַרט, געל וואַגטאַיל, האָאָפּאָע און ווהעאַטעאַר אין האַרבסט.
עפֿן פעלד / ינלענדיש כאַבאַטאַץ
אין פרילינג איר זאל געפֿינען דעם ווהעאַטעאַר, זאַמד מארטין, פּיעד פליקאַטטשער, רעדסטאַרט און געל וואַגטאַיל. אין זומער, סוואַלאָוז, סוויפץ, קוקקאָאָס, ליננעץ און ווהיטעטהראָאַץ זענען פּראָסט סייץ.
וואָקס זענען עריינדזשד פֿאַר מיטגלידער פון דער ציבור געבן זיי די געלעגנהייט צו זען, לערנען וועגן און הנאה נאַטירלעך געשיכטע בייַ נאָענט קוואַרטערס. די 'גייט אויף די ווילד זייַט', געפֿירט דורך יקספּיריאַנסט גוידעס, ויספאָרשן זאַמד דונעס, ווודלאַנדז, קאָוסטאַל פעלדז געביטן, ביטשיז און מאַריטימע כיט. דריי געביטן פון דער הויפּט הויך עקאַלאַדזשיקאַל ווערט - ליי קוועננעוואַיס דונעס, ליי Landes און לאַ Lande דו אָועסט (גאָרסעלאַנדס) - האָבן שוין באוויליקט ווי זייטלעך פון ספּעציעל אינטערעס (SSI), אונטער אַן אַמענדמענט פון די אינזל פּלאַננינג געזעץ אין קסנומקס אַימעד בייַ פּראַטעקטינג אַזאַ ספּאַץ .


text:
14טן דעצעמבער
דער 14טער דעצעמבער איז דער 348סטער טאג פון יאר (349סטער טאג אין אן עיבור-יאר). אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 17 טעג.
היסטארישע געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1819 - אלאבאמא ווערט איינער פון די פאראייניגטע שטאטן.
- 1911 - דער נארוועגישער אויספארשער ראאלד אמונדסען איז דער ערשטער מענטש צו דערגרייכן דעם דרום פאלוס.
- 1955 - אירלאנד ווערט אנגענומען אלס מיטגליד אין די פאראייניגטע פעלקער
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1546 – טיכא בראהע, דענישער אסטראנאם (געש' 1601)
- 1895 – זשארזש דער זעקסטער, מלך פונעם פאראייניגטן קעניגרייך (געש' 1952)
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1799 - דזשארזש וואשינגטאן, דער ערשטער פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן.
- 1989 - אנדרע סאכאראוו, רוסישער פיזיקער


text:
1923
1923 איז דאס 23סטע יאר אינעם 20סטן יארהונדערט. א געוויינטלעך יאר, וואס איז לאנג 365 טעג. דעם 1טן יאנואר 1923 לויטן גרעגאריאנישן קאלענדאר פֿעדערט דעם 1טן יאנואר לויטן יוליאנישן קאלענדאר מיט 13 טעג.
אלע דאטעס דא זענען לויטן גרעגאריאנישן קאַלענדאַר.
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 28סטן אפריל - וועמבלי סטאדיאן געעפנט אין לאנדאן
- 1טן סעפטעמבער - ערדציטערניש אין טאקיא און יאקאהאמע, יאפאן איז גורם מער ווי 100,000 טויטע
- 13טן אקטאבער - אנקארא ווערט די הויפטשטאט פון טערקיי, אנשטאט סטאמבול
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 2טן אויגוסט - שמעון פרס, ניינטער פרעזידענט פון מדינת ישראל
- 20סטן סעפטעמבער - דער ישראלישער דיכטער נתן יונתן
- 1טן נאוועמבער - מנחם אלון, א ריכטער פון בג"ץ (נפטר 2013)
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 2טן אויגוסט - ווארען הארדינג, 29סטער פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן (געב' 1865)


text:
באשיידנקייט
צניעות איז א עטישע און מאראלישע מדה וואס ווייזט אויף איידלקייט. יעדע באגריף אדער באשעפעניש וואס האט א סעקסואלער ציאונג קראפט, ווי למשל פרויען אדער געוויסע מאן'ס גלידער, אדער טעמעס וואס רייצן אן די הארמאנען פון א מענטש צו וועלן האבן סעקס, ווערט באהאלטן און דערשטיקט דורך איגנארירען.
צוליב איר שטארקע קראפט וואס א מענטש קען נישט קאנטראלירן איז נאר איגנארירען דער איינציגער אויסוועג פטור צו ווערן פון אירע ציאונגען. דאס איז דער ווייזונג אז א מענשט איז אפגעהיטן און הייליג און ער לאזט זיך נישט אריין אין נסיונות.
גאָר אסאך פארבאטונגן מצוות און מנהגים פון די אידשע טראדיציע ווערן אנגעגעבן אלס דער ציל און טעם אדער סיבא וועגן צניעות פאקטאר.
ביי חרדים איז דא ספעציעלע עסקנים וואס געבן זיך אפ מיט האלטן די צניעות סטאנדארטן, און צוריק האלטן די דאזיקע געפאלנקייטן אויף ווי ווייט מעגליך, דורך באקעמפן די באטרעפענדע און צושטערן נידעריגע געשעענישן. - זיי הייסן געווענליך משמרת הצניעות און רופן ארויס א פחד ביי פורקי עול.
רבי משה פיינשטיין האט געפסקענט אז צניעות איז א באגריף וואס מ'קען נישט אין אלגעמיין אפטיטלען לויט אפאר פרומע קנאים נאר מוזן נאכגעפארשט ווערן וויאזוי איז דער מנהג המקום אויב איז דער סדר צו גיין.
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- הרב אליקים געציל עלינסאן Women and the Mitzvot: The modest way. An extensive review of the laws of modesty including synagogue separation, mingling of the sexes, and women's dress. ISBN 1-58330-148-8.
- הרב פסח אליהו פאלק: "עוז והדר לבושה". יסודותדיק ספר וועגן צניעות.


text:
4טן סעפטעמבער
דעם 4טן סעפטעמבער איז דער 247סטער טאג פון יאר (248סטער טאג אין אן עיבור יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 118 טעג.
היסטארישע געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1781 - לאס אנדזשעלעס, קאליפארניע געגרינדעט דורך א גרופע פון 44 שפאנישע קאלאניסטן.
- 1888 - דזיארדזש איסטמאן באקומט א פאטענט פאן זיין קאמערע
- 1944 - צווייטע וועלט מלחמה: די 11טע געפאנצערטע בריגאדע פון דער בריטישער ארמיי באפרייט די שטאט אנטווערפן אין בעלגיע
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1824 - אנטאן ברוקנער, עסטרייכער דיריגענט (געש' 1896)
- 1907 - מאריא קאטארבא, פאלאק פון די חסידי אומות העולם (געש' 1956)
- 1913 - סטאנפארד מור, אמעריקאער ביאכעמיקער, געווינער פון נאבעל פריז פאר כעמיע (געש' 1982)
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1907 - עדווארד גריג, נארוועגישער דיריגענט נורבגי (געב' 1843)
- 1965 - אלבערט שווייצער, דייטשער דאקטער און פילאסאף (געב' 1875)


text:
שווארץ
שוואַרץ (#000000)
שוואַרץ איז א קאָליר פון טונקל.
פארשידענע ניצן פון שווארץ[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פיזיק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אין פיזיק איז דאס נישט קיין קאָליר, ד.ה. שוואַרץ שפיגלט נישט אפ קיין שום קאָליר.
אויך איז דאס דער אפטייטש פון א שאטן וואס האט נישט ליכטיגקייט.
א מאטעריע זעט אויס שווארץ ווען כמעט דאס גאנצע ליכט וואס קומט אריין ווערט איינגעזאפט אין דער מאטעריע. ליכט (זעבארע עלעקטראמאגנעטישע שטראלונג) רעאגירט מיט די אטאמען און מאלעקולן, וואס איז גורם אז די ענערגיע פונעם ליכט ווערט פארוואנדלט אין היץ און אנדערע פארעמען פון ענערגיע.
פסיכאלאגיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אין פסיכאלאגיע נוצט מען דעם טיטל "שוואַרץ" אראפצומאלן נעגאטיווקייטן.
לויט טייל מאכט דאס שיין מענטשן, ווייל די טונקלקייט גיט צו די מיסטעריע.
קונסט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
טייל קינסטלער האבן גענוצוט די קאליר שווארץ אסאך. אין 1945 האט דער קינסטלער אנרי מאטיס געזאגט, "ווען איך ווייס נישט וועלכע קאליר צו ניצן, ניץ איך שווארץ".


text:
אלאסקע
אלאסקע (ענגליש: Alaska, רוסיש: Aляcka אליאסקא) איז דער גרעסטער שטאט פון די פאראייניקטע שטאטן פון אמעריקע אין שטח; זי איז פלאצירט ביים צפון-מערב עק פון דעם צפון אמעריקע קאנטינענט. צו מזרח איז קאנאדע, צו צפון דער ארקטישער אקעאן, צו מערב און דרום דער פאציפישער אקעאן, מיט רוסלאנד ווייטער צו מערב אריבער דעם בערינג דורכגאס. אומגעפער העלפט פון אלאסקע'ס 683,478 איינוואוינער וואוינען אין דעם אנקארעזש מעטראפאליטאנעם שטח אלאסקע איז דער ווינציגסטער באפעלקערטער שטאַט. [1]
אלאסקע איז דער ניין און פערציגסטער שטאַט פון די פופציג שטאטן פון די פאראייניגטע שטאטן. זי איז דער גרעסטער שטאַט אין שטח פון די פאראייניגטע שטאטן מיט א שטח פון 570,380 קוואדראט מייל (1,477,277 קוואדראט ק"מ). זי געפונט זיך צווישן רוסלאנד אין קאנאדע, דאס הייסט אז אלאסקע איז איינע פון צוויי אמעריקאנער שטאטן וואס גרעניצט זיך נישט מיט זיין מוטער לאנד אמעריקע נאר מיט קאנאדע.
[פֿעלט אַ מקור]זייט אמעריקע האט איהר אפּגעקויפט האבן די איינוואוינער שטענדיג געוואלט מאכן אלאסקע א לאנד פאר זיך וואס זאל געהערן צו די פאראייניגטע שטאטן, אבער קאנגרעס האט קיינמאל דאס נישט געלאזט, זיי האט מורא געהאט אז צוליב איהר ערד אוצרות וועט זי אריינפאלן אין פּריוואטע הענט.
אין 1867 האט זי אמעריקע אפגעקויפט פון רוסלאנד, אלס אמעריקאנער קאלאניע. אין 1912 האט זי באקומען טעריטארישע שטאטוס, און אין יאר תשי"ט 1959, ניינציג יאר שפעטער איז זי ענדגילטיג געווארן דער ניין און פערציגסטער שטאַט.
געאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אלאסקע איז א לאנד פון וואסער פאלן, אייזבערג און שנייאיגע בערג שפיצן, עס געפינט זיך אין איהר אסאך וואסער צונגען דאס הייסט א ים צונג וואס דרינגט אריין אין א בערגיקער געגנט.
אויף צפון זייט פון איר שטח זענען די עסקימאסן,
אין יאר ה'תרנ"ז דרייסיג יאר נאך דעם וואס די פאראייניגטע שטאטן האט זי אפגעקויפט פון רוסלאנד, האט זיך צושפרייט א גרויסע גאלד פיבעריי, אין די קאנאנדע געגנט יוקאן איז אנטדעקט געווארן גרויסע שיכטן גאלד, און די גאלד זוכער האט אפגעמאכט אז אויך אין דער דערנעבענדיגער אלאסקע וועט מען טרעפן, דעריבער האט זיך אנגעהויבן א מאסן שטראם אין דער אלאסקע.
א דריטל פון אלאסקע איז פארגליווערט מיט אייז, דעם איבריגן חלק פראבירן די איינוואוינער צו באארבייטן. עס וואקסט אין איר גערשטן, קארטאפל גרינס. אויך אין איר ערד איז דא אסאך רייכע מינעראלן, זי איז רייך מיט גאלד, זילבער, קופער, בליי, אייזן און קוילן.
די הויפטשטאט זשונא געפינט זיך אינעם אלעקסאנדער ארכיפעלאג, און מען קען צוקומען צו איר נאר דורכן ים אדער מיט א לופטמאשין.
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אלאסקע איז פּלאצירט אין דעם ווייטן צפון-מערב פון צפון אמעריקע, און איז דער גרעסטער שטאַט ביי טעריטאריע. זיין גרויס איז איבער אנדערהאלבן מיליאן קוואדראט קילאמעטער. די טעריטאריע האט די פאראייניגטע שטאטן אפגעקויפט פון רוסלאנד צוליב חובות וואס רוסלאנד איז שולדיג געווען פאר די פאראייניגטע שטאטן, אום 16סטן אפריל, 1867 ה'תרכ"ז, פאר א נישטיגער סומע פון 7.2 מיליאן דאלארן. בערך הונדערט יאר שפעטער, האט פרעזידענט טרומאן געמאכט אלאסקע דעם 49סטן שטאט פון די היינטיגע 50 שטאטן.
רוסלאנד איז אין יאר 1856 געווען זייער געדריקט אין געלט און זיי האבן גערעכנט אז זיי וועלן סיי ווי נישט קענען אנהאלטן די טעריטאריע צוליב וואס די ענגלענדער וועלן עס עווענטועל איינעמען, האבן זיי אנגעטראגן דעם שטח פאר געלט סיי פאר אמעריקע און סיי פאר ענגלאנד, אזוי זאל זיך אנהויבן א ליציטאציע קאנקורענץ. למעשה האבן די ענגלענדער נישט געוויזן קיין שום אינטערעסע צו קויפן, די אמעריקאנער יא, און האבן אנגעהויבן דירעקטע פארהאנדלונגען. אבער עטוואס אין יענער עפאכע האט אויסגעבראכן אין אמעריקע דער ברידער-קריג, איז די פארהאנדלונגען זענען צייטווייליג אפגעשטעלט געווארן. נאך דעם קריג זענען די פארהאנדלונגען ווידער באנייט געווארן, און עווענטועל האט זי אמעריקע אפגעקויפט פאר דער סומע פון 7.2 מיליאן דאלאר, בערך 2.3 סענט פער אקער לאנד.
ווען מען האט זי פארקויפט האט רוסלאנד באטראכט פאר א געווינס אז עס איז פטור געווארן פון זיין חוב און געגעבן גארנישט, אבער באלד דערנאך האט עס זיך געכאפט אז עס איז באגאנגען א נארישקייט, דערמיט, אבער עס איז שוין געווען צו שפעט. אויך שפעטער ביי דער קאלטער קריג איז אלאסקע געווען א גלענצענדער סטראטעגישער שטח לטובת אמעריקע.
אמעריקע האט דעמאלטס נישט געהאט קיין שום אינטערעסע אין דעם שטח, אמעריקע האט דאן געטון די מאדנע אפקויף בלויז ארויסצושטופן רוסלאנד פון דעם אמעריקאנער באדן.
די איינוואוינער[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
עס איז גוט באקאנט די עסקימאסישע שבטים וואס וואוינען אינעם צפון'דיגן חלק פון אלאסקע, דארט הערשט א אייזיגע פראסטיגע קלימאט, די ערד איז דארט פארפרוירן די מערהייט פון יאהר, אין ווינטער פאלט דארט די טעמפראטור ביז זעכציג אונטער נול, זייערע שטיבער איז געמאכט פון פארגליוועטרע שניי, עס איז דארט דא א בארג פון אייז וואס צוגייט קיינמאל נישט, פון דעם אייז בארג האקן די עסקימאסן אויס גרויסע אייז ציגל, מען לייגט די ציגל איינס אויפן צווייטן אין א רייע, מען שטעלט עס אויס ווי א קיילעכדיגען פארום ווי א קאפל, און עס בויעט זיך אויף זייער הייזער וואס ווערט גערופן "איגלו", אינעווייניג אין הויז איז א איינגענעמע און ווארימע טעמפעראטור וועלכע ערמעגליכט די עסקימאסן צו בלייבן לעבן טראץ די שרעקליכע קעלט אין דרויסן, זיי וואוינען זייער אינטערעסאנט, זיי עהרנערן זיך פון כאפן פיש פון טייך, און פין די גרויסע ווייסע בערן, און ים לייבן וואס עס דרייען זיך דארט.
עס ווערט געשאצט אז עס וואוינען קרוב צו זעכציג טויזנט מאן עסקימאסן, אויך זענען דארט דא ארום דרייסיג טויזנט אינדיאנער.
ווען זיי כאפן א בער באנוצן זיי אויס יעדע שטיקל פונעם בער פארן ריכטיגן באנוץ, דאס פלייש צום עסן, די פעל מאכן בגדים, די אדערן פאר שטריק, די ביינער פאר כלים, אויך מאכן זיי די שארפע חלקים פון די חיות פאר מעסערס און כלי משחית, און אזוי ווייטער. זיי פארן ארום מיט שליטן וואס ווערט געשלעפּט דורך די גרויסע הינט אויף די שניי און די אייז. היינט צו טאג באנוצן זיי זיך אויך אסאך מיט העליקאפטערס.
גאווערנאר סארא פעילין פון אלאסקא, איז א שטארקע קאנסערוואטיוו.
די באקאנטע שטעט אין אלאסקע זענען:
יודן אין אלאסקע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
6,000 יודן וואוינען אין אלאסקע, 5000 פון זיי אין אנקארעדזש, וואו ס'זענען דא צוויי שולן און 600 אין פערבענקס מיט איין שול. אויך אין דזשונא וואוינען 300 יודן.


text:
מירער ישיבה
מירער ישיבה איז געווען א ישיבה געגרינדעט אינעם שטעטל מיר אין דער ליטע (היינט בעלארוס).
די מירער ישיבה איז געגרינדעט אין יאר ה'תקע"ה דורך רבי שמואל טיקטינסקי.
אינהאַלט
די ישיבה ביז דער ערשטער וועלט מלחמה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
נאך דער פטירה פון הרב שמואל טיקטינסקי האט געדינט זיין זון אברהם ווי ראש ישיבה, אבער ער איז יונגערהייט אוועק. נאך אים איז זיין ממלא מקום געווען הרב יוסף דוד אייזנשטאט (נפטר אין תר"ו (1846), און נאך אים האט געדינט דער צווייטער זון פון דעם גרינדער פון דער, הרב חיים לייב טיקטינסקי, ביז תרנ"ט (1899). אין יענער תקופה האט דערגרייכט די צאל תלמידים צו 120.
אין תרנ"ט (1899) איז הרב אליהו ברוך קאמאי, שטאטס רב פון מיר, געווארן ראש ישיבה, און ער איז געבליבן אין דעם אמט ביז תרע"ז (1917). אין תרס"ז (1907) האט מען באשטימט זיין איידעם הרב אליעזר יהודה פינקל פאר א ר"מ אין ישיבה, און נאך זיין שווערס פטירה איז ער געווארן ראש ישיבה צוזאמען מיט זיין שוואגער הרב אברהם צבי קאמאי. אין דער תקופה האט די ישיבה ארויסגעזען אין לערנען מוסר, דורך דער השפעה פון רבי אליעזר יודל און דעם משגיח הרב ירוחם לייבאוויץ.
די ישיבה צווישן די וועלט מלחמות[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
ביי דער ערשטער וועלט מלחמה האט די דייטשע ארמיי איינגענומען דאס שטעטל מיר און די רוסן האבן עוואקואירט די איינוואוינער טיפער אין רוסלאנד. ווען מ'האט געחתמעט דעם ריגא אפמאך צווישן דעם סאוועטן פארבאנד און פוילן אין 1922, זענען די איינוואוינער צוריקגעקומען צו וואוינען אונטער פוילישער הערשאפט. די ישיבה האט ווייטער געוואקסן, און ביז דער צווייטער וועלט מלחמה האט געשטיגן די צאל תלמידים אין דער ישיבה צו 400. מ'האט גערופן די "ראשי ישיבות ישיבה", ווייל א סך ראשי ישיבות האבן געהאט געלערנט דארט.
ביי דער צווייטער וועלט מלחמה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
שפעטער בשעת דעם ביטערן חורבן אייראפע וואס האט באטראפן דאס אידנטום מיטן אויסברוך פון דעם צווייטן וועלט קריג האבן זיך אנגעשלאסן דערין נאך עטליכע ליטווישע ישיבות און געווארן איינגעשמאלצן אלס איין גרויסע ישיבה און אזוי ארום צוזאמען מיט זיי זיך ארויסגעראטעוועט מיט אויסטערלישע נסים דורך'ן אריבערפארן קיין רוסלאנד אלס טוריסטן. אדר תש"א זענען זיי אנגעקומען אין וולאדיוואסטאק. אויך דארטן האט זיי די רוסישע רעגירונג זיי געטשפעט ביז מ'האט זיי דערלויבט ארויפגיין אויף דער שיף. דערנאך פון דארטן קיין יאפאן און דערנאך אריבער צו שאנכיי און זיך דארטן אויפגעהאלטן ביז צום סוף פונעם קריג, אזוי איז אויסגעקומען אז תיכף נאך דעם קריג איז דאס אויטאמטיש געווען די גרעסטע ישיבה פון די ליטווישע קרייזן, דעם טיטול וואס זי האלט נאך אן היינט א קנאפע 70 יאר שפעטער.
מירער ישיבה אין ברוקלין[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
נאכן קריג זענען טייל תלמידים געפארן קיין אמעריקע ווי די ישיבה האט זיך פונדאסניי אוועקגעשטעלט אונטער דעם משגיח נאך פון דערהיים רבי אברהם קאלמאנאוויטש ז"ל (וואס האט שוין אינמיטן דעם קריג אזוי אסאך אנדערע צ.ב.ש. רבי אהרן קאטלער ז"ל געפליכטעט קיין אמעריקע, און ער איז געווען דער ראש פון דעם וועד הפועל וואס די ישיבה האט אויפגעשטעלט אין דער וועלט וואס האט זיי געשאפן פינאנצן אז זיי זאלן האבן פון ווי צו לעבן אי די פינסטערע צייטן) און עס איז פון דעמאלטס אן ביזן היינטיגן טאג באזירט און פלעטבוש אויף אוישן פארקווע.
מירער ישיבה אין ירושלים[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אבער דער גרעסערער טייל איז ארויף געפארן קיין ארץ ישראל ווי זיי האבן זיך פריש אוועקגעשטעלט אין ירושלים אונטער דער השפעה פון ר' חיים שמואלעוויטש—ר' יחזקאל לעווינשטיין דער משגיח איז נאכן קריג אויפגענומען געווארן אלס משגיח אין דער בארימטער פאנאוועזשער ישיבה וואס געפונט זיך אין בני ברק—און נאך ביזן היינטיגן טאג איז זי בארימט אלס דער גרעסטער מקום תורה וואס די וועלט פארמאגט מיט נאנט צו זיבן טויזנט תלמידים.די תלמידים קומען פון צענדליקע לענדער אין דער וועלט. מער ווי דריי טויזנט זענען פון די פאראייניקטע שטאטן פון אמעריקע און 800 פון ענגלאנד.
די ישיבה אין ירושלים איז צעשפרייט איבער עטלעכע געביידעס.
אין "בית שלום" געפינט זיך דער בית המדרש פונעם "דף" פראגראם, וואו מען לערנט יעדן טאג א בלאט גמרא. דער פראגראם ווערט געפירט דורך הרב יוסף גוטפארב. אויך אין דעם בנין לערנען די וואס גייען צום שיעור פון רבי אשר אריאלי, וואס ער זאגט טאג טעגלעך פאר מער ווי 500 מענטשן. "בית שלום" האט אויך אינטערנאטן און אן עס-זאל.
אין תשס"ה האט מעט געווידמעט דאס בניין "בית ישעיה" וואס האט 1500 פלעצער צו לערנען, און נאך דערצו אויך עס-צימערן און אן אינטערנאט.
די געביידע האט צוויי בתי מדרשים. "וואלמארק" באדינט בעיקר אמעריקאנער בחורים, אונטער רבי ניסן קאפלאן און רבי משה אהרן פרידמאן. אין דעם "בית ישעיה" בית מדרש לערנען אייראפעישע בחורים, פון ענגלאנד, פראנקרייך און בעלגיע, ווי אויך דער חסידישער ראם אונטער דער פירערשאפט פון רבי אליעזר יהודה פינקל, וואס איז היינט געווארן דער ראש ישיבה.
מירער ישיבה אין בראכפעלד[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
רבי שמריהו יוסף פינקל האט אויפגעשטעלט א צווייג פון דער מירער ישיבה (ירושלים) אין "בראכפעלד מאיאנטעק", מודיעין עילית. 600 בחורים לערנען אין דער ישיבה, און נאך 300 יונגעלייט. דער ראש ישיבה איז רבי אריה פינקל.
ראשי ישיבות[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די פריערדיקע ראשי ישיבות אין מיר זענען געווען:
- רבי שמואל טיקטינסקי (גרינדער) - (תקע"ה - תקפ"ג), נפטר תקצ"ה.
- רבי אברהם טיקטינסקי - (תקפ"ג - תקצ"ה)
- רבי יוסף דוד אייזנשטאט (ר' דוד'ל מירער)- (תקצ"ה - תר"ו)
- רבי משה אברהם אייזנשטאט (אב"ד זשעטל) - (תר"ו -)
- רבי חיים יהודה לייב טיקטינסקי – (תרי"ט – תרנ"ט)
- רבי אברהם טיקטינסקי (ב) - (תרל"ו -)
- רבי אליהו ברוך קאמאי - (תרנ"ט - תרע"ז)
- רבי אברהם צבי קאמאי - (תרע"ז – תש"ב), דערמארדעט אין חורבן אייראפע.
- רבי אליעזר יהודה פינקל – (תרס"ג – תשכ"ה)
- רבי חיים שמואלעוויטש – (תרצ"ו – תשל"ט)
- רבי בנימין ביינוש פינקל – (תשכ"ה – תש"ן)
- רבי נחום פרצאוויטש – (תשכ"ה – תשמ"ז)
- רבי נתן צבי פינקל (תש"ן - תשע"ב)
דער היינטיקער ראש ישיבה איז רבי אליעזר יהודה פינקל, רבי נתן צבי'ס צווייטער זון.
אויך גערעכנט צווישן די ראשי ישיבות זענען רבי רפאל שמואלעוויטש (נפ' תשע"ו), א זון פון רבי חיים שמואלעוויטש, און רבי יצחק אזרחי.
באקאנטע תלמידים[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- רבי איסר זלמן מעלצער
- רבי דוד פאווארסקי
- רבי חיים פינחס שיינבערג
- הרב יחזקאל אברמסקי
- רבי יחיאל מיכל שלעזינגער
- רבי לייב גורוויץ
- רבי משה שוואב
- רבי שלמה יוסף זעווין
- רבי שמואל בירנבוים
- הרב שמעון שוואב


text:
דבילה האט געשריבן:די עיקר שילדערט זי ווי אין פאל פון א גט טוט די געריכטליכע אונסטאנצן שטארק ארויס העלפן פאר די היימישע קונדן צו בלייבן מיט די קינדער און טון שלא במתכוין ערלויבן פאר די היימישע עסקנים צו גענצליך אפרייסן די קינדער פון די נישט פרומע עלטערן. די עיקר טענות וואס זי האט איז קעגן די אינסטאנצן און לגבי זיי טענה'ט זי מיט א שטארקייט אז פון א סעקולארן קוק ווינקל איז די מהלך נישט אויסגעהאלטן.
איך וואונדער זיך בעיקר פון א אידישן קוק ווינקל. איז דאס אויסגעהאלטן צו באראבעווען קינדער פון זייערע עלטערן ווייל מיר ווילן "ראטעווען" די קינדער?
דבילה האט געשריבן:זענען נישט רוב גדולים פונ'ם פריערדיקן דור געווען דערגעגן די "יאסעלע שוכמאכער" סומאטאכע? זענען נישט די שטיצער פון די דעמאלטצדיקע אקציע געווען יחידים עקסטרעמיסטן?
בדחן האט געשריבן:דבילה האט געשריבן:זענען נישט רוב גדולים פונ'ם פריערדיקן דור געווען דערגעגן די "יאסעלע שוכמאכער" סומאטאכע? זענען נישט די שטיצער פון די דעמאלטצדיקע אקציע געווען יחידים עקסטרעמיסטן?
אמת'דיג? דאס איז ניעס פאר מיר, ווער איז געווען דערקעגן? אביסל מער פרטים אויב מעגליך.
דבילה האט געשריבן:די עיקר שילדערט זי ווי אין פאל פון א גט טוט די געריכטליכע אונסטאנצן שטארק ארויס העלפן פאר די היימישע קונדן צו בלייבן מיט די קינדער און טון שלא במתכוין ערלויבן פאר די היימישע עסקנים צו גענצליך אפרייסן די קינדער פון די נישט פרומע עלטערן. די עיקר טענות וואס זי האט איז קעגן די אינסטאנצן און לגבי זיי טענה'ט זי מיט א שטארקייט אז פון א סעקולארן קוק ווינקל איז די מהלך נישט אויסגעהאלטן.
איך וואונדער זיך בעיקר פון א אידישן קוק ווינקל. איז דאס אויסגעהאלטן צו באראבעווען קינדער פון זייערע עלטערן ווייל מיר ווילן "ראטעווען" די קינדער?
קופערניקוס האט געשריבן:איך זעה שוין אז די דאזיגע וויכוח קען זיך ציען פאר לאנגע יארן. אבער פאלגענד עטליכע נקודות:
עס איז נישטא קיין הלכה צו אוועקכאפן קינדער פון זייערע עלטערן.
די הלכה איז אז מען מעג מחלל שבת זיין צו ראטעווען א איד פון אראפגיין פון וועג. דאס קענסטו אויסטשעקן אין שולחן ערוך. יעצט לויט דעם פרעגסטו דאך א גוטע קשיא, פארוואס טאקע זאל מען נישט אויפשטעלן א מאסיווע קידנעפינג אפאראט און פארכאפן אלע קינדער פון פרייע עלטערן? מאמענטאל ווייס איך דיר נישט וואס צו ענטפערן. אבער דאס איז גאנץ זיכער - ביי מיר - אז די עלטערן'ס "רעכט" צו ערציען קינדער וויאזוי זיי ווילן, איז נישט די סיבה פארוואס מען זאל עס נישט טאן. ברור כשמש אז די הלכה אנערקענט נישט די עלטערן'ס רעכטן צו ערציען פרייע קינדער. און טאקע דערפאר, וועסטו נישט טרעפן א ארטאדאקסישן בית דין וועלכע זאל סיידן מיט דעם בן זוג וועלכער איז אפגעפארן. נישט קיין חילוק די אומשטענדן. איך זע נישט אזא גרויסע דיפערענץ צווישן העלפן א בן זוג מיט זיין מערכה קעגן די/עם אנדערע/ן, און העלפן א זיידע און א שטוב מיט פעטערס ראטעווען א אייניקל / נעפיו.
יאסעלע'ס עלטערן האבן נישט געפלאנט צו גיין קיין רוסלאנד.
קיינער קען נישט איצט וויסן וואס זיי האבן געפלאנט בעפארן שטורעם; דאס איז זיכער אז לאחר מעשה זענען זיי נישט געפארן. איצט די נאנטע משפחה - די זיידע, מאמע'ס ברודערס, האבן געטענה'ט אז זיי ווילן יא אהין פארן. פריוואט בין איך נוטה זיי צו גלייבן, פשוט ווייל אויב נישט וועט מיר זייער שווער זיין פארוואס זי האבן אין א שיינעם טאג פלוצלינג מחליט געווען צו פארכאפן א קינד און אוועקפארן מיט אים. אבער אויב דו זאגס מיט א זיכערקייט אז זיי האבן נישט געפלאנט צו פארן אויף רוסלאנד, וואלט איך נייגעריג געווען צו וויסן וואס דיינע באווייזן זענען.
י
אסעלע וואלט קיינמאל נישט געבליבן ביי אן אלטן זיידן א גוסס קעגן זיינע עלטערנס רצון.
וואס הייסט ער "וואלט נישט"? אין פאקט האט ער זיך געדרייט בקביעות ביים זיידן אין שטוב, וועלכער האט - לטענת המשפחה - מער געקעירט פאר אים ווי זיינע ביידע עלטערן אינאיינעם. און ווי ווייט איך ווייס האט ער נישט גע'גוסס'ט דאן. מסתמא שפעטער - פארן שטארבן - יא. און דער אלטער זיידע האט אויך געהאט זון וועלכע האבן זיכער נישט גע'גוסס'ט בשעת מעשה.
די מערכה איז נישט געפירט געווארן דורך גדולי ישראל.
אמת, עס איז געווען א פריוואטע אונטערנעמונג פון די משפחה, הגם מען קען נישט אויסשליסן די מעגליכקייט אז זיי האבן זיך דורך גערעדט מיט מורי הוראה וואס מען מעג און מען דארף טון. די גדולי ישראל האבן נישט געפירט די אקציע פונקט ווי זיי פירן נישט אן מיט אנדערע אקציעס, און פונקט ווי זיי האבן נישט אויפגעשטעלט די א.ד. קידנעפינג ארגאניזאציע. אפילו יד לאחים'ס אקציעס פירן אויך נישט אן גדולי ישראל, זיי שטיצן עס נאר. אקוראט דאס זעלבע האבן זיי דא געטאן.
די מערכה איז געווען א גרויסע שאדן, און האט פארמערט שנאת ישראל און מרחיק געווען אידן פון דת ישראל.
מעגליך. בהחלט יתכן אז מען דארף נעמען אזא טענה אין קאנסידעראציע, חוץ אויב די הלכה פארלאנגט קלאר אז מען זאל טאן די און די פעולה וואס דאן קען מען נאר טון וואס די הלכה פארלאנגט. אין דעם פאל, וואס אויבנאויף דארף זיין די הלכה אז מען דארף דאס קינד פארכאפן פון די עלטערן, קען מען זיך נישט רעכענען מיט אזא סברא.
איך בין נישט אין די גוסטע פון זיך טענה'ן, ואידך זיל גמור.
דבילה האט געשריבן:זענען נישט רוב גדולים פונ'ם פריערדיקן דור געווען דערגעגן די "יאסעלע שוכמאכער" סומאטאכע? זענען נישט די שטיצער פון די דעמאלטצדיקע אקציע געווען יחידים עקסטרעמיסטן?
איך אויך האט געשריבן:ידי שאלה איז נאר געווען לאחר המעשה ווי אזוי עס צו באהאנדלען נאך וואס אפאר אומאויסגערעכענטע טיפשים האבן עס פארוואנדעלט אין א מלחמה מיט די גאנצע מדינה.
באניצער וואס לייענען דעם פארום: נישטא קיין אנליין באניצער און איין גאסט


text:
אייקאריאט
אן אייקאַריאט איז אן ארגאניזם מיט קאמפלעקסע צעלן, אדער איין צעל מיט א קאמפלעקסער סטרוקטור. אין די דאזיקע צעלן ווערט דער גענעטישער מאטריאל איינגעארדנט אין כראמאזאמען אין דעם צעל יאדער.
בעלי חיים, פלאנצן, אלגן און שוואמען זענען אלע אייקאריאטן. עס זענען פאראן אויך אייקאריאטן ביי די איין-צעל פראטיסטן. פון דער אנדערער זייט, האבן פשוטע ארגאניזמען ווי למשל באקטעריע און ארכעען נישט קיין יאדערן אדער אנדערע קאמפלעקסע צעל סטרוקטורן. אזעלעכע ארגאניזמען רופט מען פראקאריאטן.
די אייקאריאטן ווערן גערעכנט א געביט.


text:
טינניטוס און די ווערקינגז פון די יר
January 20, 2015 דורך Emma
פילעד אונטער טינניטוס, טינניטוס רעמאַדיז
צו פאַרשטיין וועגן מער וואָס כאַפּאַנז צו די אויער ווען די סימפּטאָמס פון טינניטוס זענען פאָרשטעלן, עס איז נוצלעך צו פֿאַרשטיין ווי דער אויער זיך איז סטראַקטשערד און ווי עס אַרבעט.
די אויער אַרבעט דורך די סאָונדס טראַוואַלינג פון די ויסווייניקסט אויער גייט פארביי דורך די מיטן אויער און אויף צו די ינער אויער. די ינער אויער כּולל די קאַקליאַ און די אָדיטאָרי נערוו. די קאַקליאַ איז אַ ספּיראַליש רער אַז ריזעמבאַלז די שאָל פון אַ שנעק און כּולל אַ גרויס נומער פון שפּירעוודיק האָר סעלז אַז יבערשיקן סאָונדס צו די מאַרך דורך די אָדיטאָרי נערוו.
אויב די קאַקליאַ ווערט דאַמידזשד אין קיין וועג, דורך שאָדן פֿאַר בייַשפּיל, עס קענען ניט מער טאָן דעם אַרבעט יפעקטיוולי. די טיילן פון די קאַקליאַ אַז ביסט נאָך ארבעטן וועט פאָרזעצן צו שיקן אַרטיקלען צו די מאַרך, און די מאַרך וועט פּרובירן צו פאַרגיטיקן פֿאַר די פאָלטי פעלנדיק פּאַרץ דורך איבער פּלייינג די ארבעטן פּאַרץ. דאס האט דער ווירקונג פון שאפן די ינערלעך געזונט באַוווסט ווי טינניטוס.
איינער פון די שליסל סיבות פארבונדן מיט דעוועלאָפּינג טינניטוס סימפּטאָמס איז ויסשטעלן צו הויך ראַש, דער הויפּט איבער לאַנג פּיריאַדז פון צייַט. קעסיידער געגאנגען צו נייטקלאַבז, ארבעטן אין טומלדיק ינווייראַנמאַנץ און אַפֿילו מיטגלידער פון דער אַרמד פאָרסעס יקספּיריאַנסינג הויך ביקס פייַער האָבן אַלע שוין לינגקט צו קאָזינג טינניטוס. די אויער קענען הערן אַ גרויס קייט פון נויזיז פון 30 דעסאַבאַלז (אַ נידעריק הינטערגרונט ראַש אָדער שושקען), צו איבער 100 דעסאַבאַלז אין אַ טומלדיק קלוב אָדער באַר. ויסשטעלן צו הויך ראַש קענען גרונט די סימפּטאָמס פון טינניטוס צו קומען אויף זייער פּלוצלינג אין עטלעכע קאַסעס.
די מאָדערן טאָג נוצן פון דעוויסעס אַזאַ ווי יפּאָדס ווו די אויער טעלעפאָנירן איז שטעלן רעכט ין פון די אויער איז אויך לידינג צו געוואקסן נומערן פון מענטשן יקספּיריאַנסינג געהער אָנווער בייַ אַ יינגער עלטער וואָס איז אויך אַ פאַקטאָר אין קאָזינג טינניטוס. קעסיידערדיק הויכן ראַש איז געדאַנק צו פאַרשאַפן שעדיקן צו האָר סעלז אין די אויער קענען פירן צו קליינטשיק ענדערונגען צו עלעקטריש סיגנאַלז אַז פאָרן אַרויף די אָדיטאָרי נערוועס צו די מאַרך.
מער פריש פאָרשונג סאַגדזשעס אַז טינניטוס איז אַן אַרויסגעבן מיט די מאַרך שאַרף פֿאַר פונדרויסנדיק געזונט אַז קענען ניט מער זיין געהערט קלאר ווי אַ רעזולטאַט פון עלטער-שייַכות געהער אָנווער אָדער הויך ראַש ויסשטעלן. אַנשטאָט דעם מאַרך פרוווט צו פאַרגיטיקן דורך פילונג די ליידיק אָרט מיט ראַש. טאקע פאָרשונג אין אַמעריקע אויף אַנימאַלס האט געוויזן אַז סעווערינג די אָדיטאָרי נערוו דאס נישט אָפּשטעלן די סימפּטאָמס פון טינניטוס.
דאנק איר פֿאַר לייענען דעם אַרטיקל, דעם וועבזייַטל שטיצט אַ פּראָדוקט גערופן טינניטוס מיראַקלע וואָס האט ווייַטער גרויס אינפֿאָרמאַציע וועגן העלפן פֿאַר טינניטוס און צו געפינען אויס מער דריקט דאָ: טינניטוס מיראַקלע


text:
לונג
דער לונג איז דער רעספיראציע אָרגאַן וואָס ברענגט אַריין די זויערשטאף פון דער לופט וואָס מען אָטעמט אַריין אין אַלע גלידער, ביי זויגערס און אויך ביי א טייל פיש און פוילע-רוילעס. אויך טוען די לונגען ארויסציען קארבאן דיאקסייד פונעם בלוט. בעלי חיים מיט א רוקנביין האבן נארמאל צוויי לונגען.
מיר אטעמען אלע צווישן 15 און 25 מאל פער מינוט אן טראכטן פאר א מינוט וועגן דעם. און ווען מען איז איבערגעשטרענגט אטעמט מען אפילו שנעלער און נאך אלץ טראכט מען נישט אריין וואס אטעמען מיינט און ווי אזוי דאס ווערט דורכגעפירט. דער צענטראלער ארגאן און אויך דער גרעסטער ארגאן אין דער קערפער, די לונגען, איז דער וואס מאכט אטעמען א מעגליכקייט און איז דער וואס ארבעט עס אויס צו ברענגען א נוצן פאר דעם מענשטליכן קערפער.
די לופט קומט אריין אין נאז אדער דעם מויל, און גייט דורכן פארינקס, שטימע קעסטל, לופטרער און ווייטער צו די בראנכן, די דינע בראנכיאלן (בראנכרערלעך) און ענדלעך צו די לונגען-בלעזלעך וואו דער זויערשטאף און קארבאן דיאקסייד ווערן געטוישט.
אין קורצן זענען די לונגען א פילטער סיסטעם וועלכע ציט אריין לופט פון אינדרויסן און און שיקט אריין אינעם קערפער נאר אקסיגען ווען אין דער זעלבער צייט רייניגט דאס אויס דאָס בלוט פון קארבאן דיאקסייד. אין דעם ארטיקל וועלן מיר נענטער באטראכטן ווי אזוי די לונגען מאכן זיכער אז דער קערפער באקומט גענוג אקסיגען פארזארגונג און וויאזוי עס ווערט פטור פון קארבאן דיאקסייד. מיר וועלן באטראכטן פראבלעמען וועלכע קענען אונטער קומען מיט די לונגען און פארוואס מען קען נישט פארהאלטן דעם אטעם. צום לעצט וועלן מיר זען פארוואס מען שליקערצט און מען הוסט.
אטעמען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
די לונגען זיצן אין צענטער פון דעם קערפער באשיצט פון ברוסט קאסטן. די לונגען זענען צוזאמענגעשטעלט פון ווייכע כמו עלעסטיק און וועט זיך איינציען און אויסציען ווען מען אטעמט. די רערן וועלכע ברענגן אריין לופט פון דער נאז און מויל זענען אויך געמאכט פון א ווייכע סארט און וועלן זיך אויך אויסציען און איינציען מיטן אטעם פראצעדור. די לופט-רערן ברענגען אריין פרישע לופט וועלכע איז רייך מיט אקסיגען אבער פֿארמאגט אויך אנדערע באשטאנדטיילן וועלכע דארף צוריק ארויסגיין. אזוי אויך דארף דער קערפער פטור ווערן פון קארבאן דיאקסייד וועלכע ווערט געשאפן דורך די קערפערליכע צעלן און וואסערשטאף וועלכע לויפט אין דעם בלוט.
אן אטעם פאסירט ווען די דיאפראגמע (א גרופע מוסקלען וועלכע ליגט אונטער די לונגען און טיילט אפ די לונגען פון די קישקעס. ווערט אנגערופן דייעפרעם אין ענגליש) ציעט זיך איין אויף אראפ און די מוסקלען פון די לונגען פארברייטערן זיך און עס ווערט געשאפן א נידעריגערע לופט דרוק אינעם ברוסט קאסטן ווי די לופט דרוק פון אינדרויסן און דאס מאכט אז לופט וועט אריינפליסן און אויפבלאזן די לונגען ווי א באלון וועלכע ווערט אנגעפילט מיט לופט. ווען די לונגען זענען שוין פול וועט פאסירן פונקט דאס פארקערטע ווען די דיאפראגמע און מוסקלן וועלן זיך איינציען און פארשטערקערן די לופט דרוק אינעווייניג שטערקער ווי די לופט אינדרויסן און דאס וועט ארויסשטופן די לופט פון קערפער. אזוי גייט עס אהין און צוריק מיט יעדע אטעם טויזענטער מאל א טאג.
אין קורצן קען מען עס ערקלערן מיטן טבע פון גראוויטי. ווען די דיאפראגמע און מוסקלען ברייטערן זיך אויס ווערט די לופט לויזער ווייל עס איז פאראן מער פלאץ און וויבאלד די לופט-רערן זענען אפען צו די אטמאספערע וועט לופט פון אינדרויסן אריינקומען ווייל עס פארמאגט א שטערקערע לופט-דרוק. פארקערט ווען די לונגען זענען שוין אנגעפילט און די מוסקלן ציען זיך איין וועט די לופט אינעווייניג באקומען א שטארקע לופט-דרוק פשוט ווייל עס ווערט איינגענעם אין פלאץ און דאס וועט אויטאמאטיש ארויסשטופן די לופט פון די רערן צו די אטמאספערע וועלכע'ס לופט איז שיטערער.
טייל מענטשן האבן א טעות אז ווען די דיאפראגמע גייט אראפ רוקט זיך די לונגען אויך אראפ צו מאכן מער פלאץ. אין פאקט ווען די דיאפראגמע רוקט זיך אראפ גייען די מוסקלען פון די לונגען ארויף און די לונגען זעלבסט פארברייטערן זיך צו אלע זייטן ווי א באלון וועלכע בלאזט זיך אויף.
מיט דעם קען מען גרינג פארשטיין פארוואס מענטשן קענען נישט אטעמען אין דעם קאָסמאָס. זינט עס איז פאראן אן אנדערע לופט-דרוק ווי אויף דער ערד וועט עס נישט מיטשפילן מיט די לונגען-סיסטעם און דער מענטש וועט נישט באקומען גענוג לופט און ווען די לונגען וועלן שוין יא זיין פיל וועט די לופט נישט גענוג שנעל ארויסגיין. אויסער דעם איז די לופט אין דעם קאסמאס צוזאמענגעשטעלט פון אנדערע באשטאנדטיילן ווי דא אונטן אויף די ערד און עס איז נישט פאראן גענוג אקסיגען לויט די פארזארגונג וועלכע דער קערפער פארלאנגט.
ווען לופט גייט אריין אין די רערן ווערט עס אויטאמאטיש צעטיילט צו ביידע לונגען וואו עס גייט אריין ווייטער אין קלענערע רערן ביז עס דעגרייכט טיף אריין אין גאר קליינע זעקלעך וועלכע ווערן גערופן די אלוויעליי און דארט פאסירט די כעמיקאלע עקטשעינדזש (אויפטויש) ווי מיר וועלן באלד זען. אקסיגען איז א וויכטיגע פארזארגונג פאר די בלוט וועלכע אפערירט אלע מוסקלן פון דעם קערפער. די הארץ פאמפט דאס בלוט ארום דעם קערפער און אלע בלוט צירקולירט ארום און ארום דעם קערפער זייער שנעל און קומט צוריק צום הארץ ווען עס ווערט געשיקט צו די לונגען וואו עס נעמט אויף אקסיגען און פליסט צוריק אריין אין הארץ און פון דארט ווייטער ארויס צום גאַנצן קערפער. אבער אין דער זעלבער צייט וועט דאָס בלוט אויך איבערגעבן איר קארבאן דיאקסייד וועלכע זי האט אויפגענומען ארום און ארום דעם קערפער און די לונגען וועלן דאס ארויסשיקן צו די אטמאספערע די נעקסטע מאל ווען עס וועט ארויסבלאזן זיין לופט.
אין אנדערע ווערטער איז טייטש אז עס פאסירט א כעמיקאלע עקסטשעינדזש (אויפטויש) יעדעס מאל א טראפן בלוט באגעגענט זיך מיט אקסיגען אין די לונגען. דאָס בלוט נעמט אויף אקסיגען און אין דער זעלבער צייט גיט עס איבער קארבאן דיאקסייד און פלוסט צוריק אריין אין הארץ מיט פרישן אקסיגען, ריין פון קארבאן דיאקסייד. די כעמיקאלע טויש פאסירט אין עטליכע מילי סעקונדן ווען אין דער זעלבער צייט זענען די לונגען אויך פארנומען ארויסטראגן די גענוצטע לופט און אריינברענגן פרישע לופט. קומט אויס אז די לונגען זענען פארנומען מאכן אימפארט-עקספארט און טיף אין זייערע ווערהאוזעס ווערט געטאן וויכטיגע ארבעט וואו די נייע שיפמענטס ווערן איבערגעגעבן פאר דעם בלוט און די אלטע סחורה וועלכע קומט צוריק ווערט צוגעגרייט צו עקספארטירט ווערן מיט די נעקסטע שיפמענט.
עס אטעמט זיך[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
מען דארף נישט געדענקן צו אטעמען פונקט ווי מען דארף נישט געדענקן צו בלינקן די אויגן ווייל עס פאסירט אויטאמאטיש. דער קערפער פארמאגט א נערוון סיסטעם וועלכע איז קאנטראלירט דורך א צענטראלע סופער-קאמפיוטער וועלכע איז דער מוח פון וואו עס ווערט ארויסגעשיקט סיגנאלן צו יעדע ארגאן וואס צו טאן און ווען צו טאן. אן אטעם הייבט זיך אן ווען די דיאפראגמע רוקט זיך אראפ און שיקט די מוסקלן פון די לונגען ארויף און עס ווערט געשאפן מער פלאץ פאר דער לופט אין די לונגען. פון דארט פאסירט שוין אלעס אויטאמאטיש וואו מיר האבן פריער עקלערט געבויט אויף גראוויטי און כעמיקאלע עפעקטן. אבער ווער זאגט די דיאפראגמע ווען צו מאכן די נעקסטע איינציאונג און אויסציאונג? דאס ווערט סיגנאליזירט דורך דעם מוח וועלכע מאכט זיכער אז דער קערפער באקומט אירע פארזארגונגען.
דער מענטש קען אליינס אויך קאנטראלירן זיין אטעמען אויב ער וויל און עס וועט נישט שאטן. דאס קען אמאל אויספעלן אויב מען איז זייער איבערגעשטרענגט און דאס אטעמען גייט זייער שנעל און מען וויל דאס אפשטילן. די עצה איז צו מאכן לאנגע און טיפע אטעמען וואס העלפט באלאנסירן די אטעם-סיסטעם דורכדעם וואס עס איז פאראן מער צייט פאר די אקסיגען און קארבאן דיאקסייד צו מאכן זייערע אויפטוישן און דער נערוון סיסטעם וועט מער נישט פארלאנגן אזויפיל אטעמען איינמאל מען לייגט עס צוריק אויף אויטאמאטיש.
שליקערצן און היסן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
א שליקערץ פאסירט ווען לופט קומט צו שנעל אריין אין די לונגען און וויבאלד עס שטימט נישט מיט די נארמאלע סיסטעם וועלן איינע פון די רערן וואס פירן אריין די לופט זיך פארמאכן אין די נישט ריכטיגע צייט און וועט בלאקירן דעם אטעם און דער מענטש מאכט א שליקערץ. מען קען שליקערצן הונדערטער מאל און אפילו טויזענטער מאל ווילאנג עס בארואיגט זיך און אלעס גייט צוריק אין א סדר.
גענוי פארוואס עס פאסירט אז לופט זאל אריינקומען צו שנעל איז נישט באקאנט און עס זענען פאראן פארשידענע טעאריעס איינס נארישער פון די צווייטע. דאס זעלבע איז מיט עצות וויאזוי אפצושטעלן שליקערצן. עס הייבט זיך אן מיט פארשידענע וועגן וויאזוי צו טרונקן וואסער און ענדיגט זיך מיט פארשידענע וועגן פון אטעמען. למעשה איז קיינע פון די עצות נישט באשטעטיגט געווארן אלס א לעזונג און די עצות גייען פון מאמע צו קינד און אמאל העלפט עס יא און אמאל נישט און אמאל טוט מען דאס אזוי לאנג ביז מען שליקערצט שוין מער סייווי נישט.
היסן איז שוין א צווייטע מעשה. א היס פאסירט ווען עס קומען אריין פרעמדע באשטאנדטיילן אין דער אטעמען סיסטעם. עס קען זיין אביסל שטויב, א שלעכטע גערוך, אדער א כעמיקאל וועלכע דער קערפער פארנעמט נישט. נאך א וועג פון היסן איז ווען עסן גייט אריין אין די לופט רערן בטעות. אין אלע פעלער וועלן די נערוון וועלכע זענען פארבינדן מיט די רעספירעטארי דערשפירן די פרעמדע באשטאנדטיילן און די לונגען וועלן רעאגירן מיט א שנעלע רעאקציע פון ארויסשטויסן דאס גאנצע לופט וואס עס פארמאגט אינאיינעם פון וואס איז אריינגעקומען אן רשות.
א היס גייט מיט א שטארקע קראפט און עס ברענגט ארויס צווישן צוויי און פינף טויזענט פיצעלע טראפן וועלכע אנטהאלטן באקטעריע. אויב א מענטש האט א רעספירעטארי קראנקייט וועלן די קליינע טראפן קענען אריבערגיין צו אנדערע און פון דארט ווייטער און אזוי גייען ארום וויירוסעס פון איין מענטש צו די צווייטע.
פרעמדע באשטאנדטיילן דארפן נישט דעגרייכן אין די לופט רערן עס זאל פאסירן א היס. צו מאל וועלן די נערוון אין די נאז דערשפירן פרעמדע עלעמענטן און וועט שיקן א מעסעדזש צו די רעספירעטארי סיסטעם דורך דער מוח און עס וועט פאסירן א היס און אמאל עטליכע ווילאנג די נערוון וועלן זיך נאכאמאל שפירן פריי. אינטרעסאנט איז אז ווען מען היסט מאכט מען צו די אויגן און אפילו אויב מען זאל פרובירן דאס האלטן אפען וועט דאס נישט גיין. סייענטיסטן זאגן אז די נערוון פון די אויגן און נאז זענען נאנט פארבינדן איינע מיט די אנדערע און ווען די נאז נערוון זענען אין אן אלארם וועלן אויך די אויגן זיך באשיצן פון די אטאקע און וועלן זיך פארמאכן. אגב, א היס קען פאסירן אפילו ווען גארנישט איז באמת אריינגעקומען אין די רעספירעטארי נאר עס האט זיך נאר געדאכט פאר די נערוון אז עפעס איז דארט אדער אז עפעס גייט קומען.
עס איז א טראדיציע ביי די אידישע אונגארישע אפשטאמיגע צו זאגן "אסותא" (וועלכע איז דער אפטייטש פון געזונט אין אראמיש און ווערט געברענגט אין דער גמרא אלס אסותא) אדער "צום געזונט" ווען א מענטש היסט. דער קאנצעפט שטאמט פון די כינעזער וועלכע וואונטשן זיך געזונטהייט און לאנג לעבן ווען איינער היסט. דער טערמין (אדער ענליכע) ווערט אויך גענוצט ביי די אינדיאנער און אויך ביי די אראבער.
די כינעזער גלייבן אז ווען א מענטש היסט איז דאס א צייכן אז מען רעדט פון אים. ביי אידן דערמאנט מען דאס ווען א מענטש שליקערצט. ביידע זענען נארישקייטן אינאיינעם מיט אלע אנדערע שטותים פון ענליכע סארטן.
אויך מיט היסן איז פאראן א רייע רעמעדיס וועלכע קענען דאס צוריק האלטן. באקאנט איז צו קוקן אויף די נעגל אדער קוקן מיט די אויגן אויף א געוויסע אביעקט אבער נישט מיטדרייען דעם קאפ. די גרינגסטע און בעסטע וועג איז צו צווינגן די אויגן צו בלייבן אפען ווייל ווי פריער געזאגט איז אוממעגליך צו היסן אן דעם וואס די אויגן זאל זיך צומאכן.
מעגליכע פראבלעמען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
פראבלעמען מיט די לונגען זענען איינגעטיילט אין צוויי קאטאגאריעס. די ערשטע איז פראבלעמען מיט דער אטעם-סיסטעם און די צווייטע איז פראבלעמען פון דעם אקסיגען און קארבאן דיאקסייד עקסטשעינדזש. אסטמא, עמפיסעמא, בראנטשיטיס, און ענליכע פראבלעמען זענען מיט די לופט רערן וועלכע זענען שמעלער, שטייפער, אדער געשוואלן און לאזן נישט די לופט געהעריג דורכגיין. טייל מענטשן ליידן דערפון זייער גאנץ לעבן און באקומען אטאקעס פון צייט צו צייט וועלכע ווערט אויפ'ן ארט באהאנדלט מיט מעדיצין.
אנדערע לונגען פראבלעמען זענען ווען די לונגען קענען נישט געהעריג אויפטוישן דעם אקסיגען מיט דעם קארבאן דיאקסייד און דער מענטש באקומט נישט גענוג אקסיגען. רויכערן איז זייער שעדליך צו די לונגען וועגן אט די סיבה ווייל די רויך עפעקטירט די אקסיגען וועלכע קומט אריין און גייט שפעטער אריין אין דעם בלוט.
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- דאס אטעמען, דאס אידישע ליכט, תשכ"ח


text:
משפחה (מאגאזין)
משפחה איז א וואכענטליכע מאגאזין וואס ערשיינט סיי אין אמעריקע אויף ענגליש און סיי אין ישראל אויף העברעאיש.
דאס איז געווען די ערשטע מאגאזין ביי חרדים אויפן מאדערנעם אויפן שיין אינהאלטסרייך און באלערנדע לענגערע ארטיקלן.
דער ארויסגעבער און גרינדער איז א באקאנטע ליטווישע "פלאי" משפחה, זיי האבן דאס פארקויפט פאר א פרייען אינוועסטאר וואס שארט געלט.
עס איז זייער פאפולער ווייל צו ליינען שבת פאסט זיך ענדערשט א מאגאזין מיט ריינע בלעטער ווי איידער א צייטונג וואס איז גרויס אימבאלימפערט און שמוציג.
איר רעדאקטאר איז ר' משה גרילאק, א ייד פון א גערער משפחה, וואס האט אסאך יארן דערפֿארונג אין קירוב רחוקים און זיין פארשטאנד צו רעדן זאכן וואס פרייע פארשטייען פירט די וועלט ברייטע סוקסעס פון דעם מאגאזין.


text:
קריסטאפער קאלאמבוס
קריסטאפער קאלאמבוס (1451 - 20סטן מיי, 1506 שפאניע) איז געווען א איטאליענישער רייזדענער און קלאניאיסט, ער איז דערפֿינדער פֿון דעם קאָנטיענעט אַמעריקע.
יונגע יארן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
קאלאמבוס איז געבוירן געווארן אין 1451 אין יאנאווע (היינט אין איטאליע). זיין פאטער דאמעניקא איז געווען א וועבער.
זיין רייזע צו אמעריקע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
אין די צייטן פונעם מיטל אלטער האט מען נישט בכלל געוואסט פונעם אמעריקאנער קאנטינענט, מען האט געמיינט אז נאך יוראפ גייט דער אטליאנטישער אקען ארום דער האלבער וועלט ביז עס טרעפט זיך ווידער צוזאם מיטן פאסיפיק אוקען, דאס איז געווען געבויעט אויך די שיטה אז די וועלט איז גראד. עס איז געווען א גרויסער שפאנישער מאטראס וואס האט געהייסן קריסטאפער קאלאמבוס ער האט געהאלטן אז אויב פארט מען לאנג אויפן אטלאנטישער אוקען קומט מען אהן קיין אינדיע, ער האט געפוילט ביים שפאנישן קעניגן אויב מען גיט איהם איבער א גרויסן שיף מיט געלד און מענטשן וועט ער מאכן א נסיעה און דערמיט פארקורצן דעם וועג קיין אינדיע, ער האט אויפגעוויזען אז דאס וועט הייבן דער עקספארט-אינפארט פון איבעראל, און שפאניע וואס איז דאן געווען א וועלט מאכט וועט דערפון שטארק בענעפיטירן.
נאך א לאנגע נסיעה איז ער אנגעקומען צו דער טרוקעניש, ער האט דארט געטראפן אסאך אומצוויליזירטע מענטשן, ער מיט זיינע מענטשן האבן געמיינט אז זיי האבן אנטדעקט א קורצן וועג קיין אינדיע, דערפאר האט ער גערופן די מענטשן" אינדיאנער. ווען ער איז אנגעקומען איז געווען אין יאהר 1492, צו די אינזלען פון די פאראיינגיטע שטאטן,
צווישן 1492 און 1503 האט קאלאבוס אנגעריכטעט פיר נסיעות צווישן שפאניע און אמעריקע. דאס איז געווען דער אנהייב פון אייראפעישער אויספארשונג און קאלאניזאציע פון די אמעריקאנער קאנטינענטן. קאלאמבוס האט שטענדיג געטענה'ט אז די לענדער וואו ער איז אהינגעקומען זענען אין אזיע. אפשר וועגן דעם האט מען א נאמען געגעבן דעם נייעם קאנטינענט נישט נאך קאלאמבוס, וואס האט אים אנטפלעקט, נאר נאך אמעריגא וועספוטשי.
די צווייטע נסיעה איז ארויסגעפארן דעם 24סטן סעפטעמבער 1493 פון קאדיז מיט 17 שיפן. די נסיעה האט זיך אפגעשטעלט אונטערוועגס אין די קאנארישע אינזלען. ווערנט דער צווייטער נסיעה האבן זיי אנטפלעקט דזשאמייקע און פארטא ריקא.
דעם 30סטן מיי 1498 איז קאלאמבוס ארויס אויף זיין דריטער נסיעה מיט זעקס שיפן, ווען ער האט אנטפלעקט טרינידאד, אן אינזל נישט ווייט פון ווענעזועלע. קאלאמבוס האט באמערקט א שטראם פון פרישוואסער וואס דערגרייכט דעם אקעאן פון דער ארינאקא טייך, און ער האט געדארפט פארשטיין אז ער איז נאענט צו א גרויסער יבשה. אבער אזוי ווי ער האט געגלייבט אז אין דעם דרום האלבקיילעך איז נישט פאראן נאך א קאנטינענט איז ער געפארן קיין צפון, און ער האט פארשפילט אנטפלעקן דרום אמעריקע.
קאלאמבוס האט זיך פארשאפט אסאך שונאים, אסאך פון די שפאנישע אדל לייט און הערן האבן נישט געקענט אראפ שלינגען אז ער האט אויסגעטראפן אזא גרויסע ערפינדונג ווי א נייער קאנטינענט, עס ווערט פארציילט איינמאל איז ער געזעסן מיטן קעניג און זיינע הערן, און איינער האט זיך אנגערופן איך פארשטיי נישט וואס איז דער גרויסער קונץ פון קאלאמבוס, ער האט סך הכל גענומען א שיף מיט מענטשן געפארן און געפארן ביז ער איז געקומען צו א אינזל, טא וואס רעש'ט מען מיט אים ?, קאלאמבוס האט גענומען א רינדיגער איי און געפרעגט ווען קען מאכן די איי זאל שטיין גראד, יעדער פון די אנוועזנדע האט פרובירט צו מאכן שטיין די איי גראד, עס איז אבער אייביג געפאלן אויף דער זייט, ביז קאלאמבוס האט גענומען די איי, געגעבן א זעץ דערויף, די איי האט זיך צובראכן, און עס איז געבליבן שטיין, זאגן זיי נו וואס איז די קונץ האסט עס צובראכן שטייט עס, זאגט ער איך האב נישט געזאגט אז עס איז א קונץ, איך האב עס אבער אין פאקט געטון, און נישט איר. די זעלבע מיט אמעריקא איך האב עס געטון.
צו סוף האט מען אים גע'מסור'ט פארן קעניג, ער איז געשטארבען אין תפיסה, מען האט אים באשולדיגט אלס א שפיאן.
שפּעקולאַציעס[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
עטלעכע האַלטען אַז קאָלומבוסס אַרױסװאַנדערן פֿון שפּאַניע און נאַװיגירן די וועלט אין יאָר רנ"ב האט גאָט ספּעציעל צוגעשטעלט אַ פֿרישע פּליטה פֿאַר די ײִדן[פֿעלט אַ מקור]
געוויסע היסטאריקער שפעקלירען אז ער איז געווען א יוד[פֿעלט אַ מקור], עכ"פ דאס איז פעסטגעשטעלט אז ער האט געהאט שייכות מיט הרב דון יצחק אברבנאל[פֿעלט אַ מקור], און זיך באנוצט מיט זיינע מאפעס[פֿעלט אַ מקור].


text:
24סטן אפריל
דעם 24סטן אפריל איז דער 114טער טאג פון יאר (115טער אין אן עיבור-יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 251 טעג .
היסטארישע געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1920 - סאנרעמא קאנפערענץ באשליסט צו געבן די הערשאפט איבער ארץ ישראל צום בריטישן מאנדאט
- 1924 - די "הפועל חיפה" פוטבאל גרופע געגרינדעט
- 1970 - די גאמביע ווערט א רעפובליק
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 1533 – ווילעם דער שווייגער, האלענדישער פירער (דערמארדעט 1584)
- 1914 – יאן קראסקי, קעמפער אין דער פוילישער אונטערגרונט ביי דער צווייטער וועלט מלחמה, חסיד אומות העולם (געש' 2000)
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- 2006 - הרב משה טייטלבוים, סאטמארער רבי (געב' 1914)
פייערטעג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]
- אנדענק טאג פארן פעלקערמארד פון די ארמענען


text:
מאגנעט
מאגנאטיזם איז א נאטורליכע שטיין (באקאנט מיט'ן נאמען לאדשטיין) און איז אן אספעקט פון עלעקטראמאגנאטיזם.
אין א מאגנאט איז אריינגעמישט עלעקטאראן טיילעכלעך (שטויב). ווען עלעקטארן קומט נאנט צו עלעקטיריסיטי, די צוויי האבן א שטארקע פריינטשאפט, ציען זיי זיך צוזאמען און האלטן זיך אן. דערפאר ווען איר לייגט צו א מאגנעט צו אייזן, וועלכע איז אן עלעקטריק אביעקט, האלטן זיי זיך אן שטארק צוזאמען. ווי מער עלעקטאראנס עס איז דא אינעם מאגנעט אלץ שטערקער ציט ער צו עלעקטריק.
נאך אן אינטערסאנטער זאך וואס איז דא אין א מאגנעט איז דאס יעדע מאגנעט ציט צו די שפיצן פון די וועלט. ד.ה. יעדע זייט פונעם מאגנעט ציט צו אן אנדער שפיץ. איין זייט צום נארט פאל אין די אנדערע צום סאוט פאול. דאס איז ווייל ביי די עקן פון די וועלט זענען דא גרויסע מאגנעטישע בערג וואס ציט יעדע מאגנעט (פארשטייט זיך נאר איין זייט. ווייל די אנדערע זייט ציט צו די פארקערטע ריכטונג) צו זיין זייט אפילו ער איז טויזענטער מייל אוועק.
ווען צוויי מאגנאטן קומען זיך צוזאמען וועלן זיי זיך פון איין זייט באהעפטן און ווען מען וועט זיי אויסדרייען וועלן זיי זיך צושיידן און אוועקטאנצן. ווי פריער עקלערט ציט יעדע זייט פונעם מאגנעט צו אן אנדער שפיץ פון די וועלט. ווען איר נעמט צוויי מאגנעטן און איר דרייט זיי אויס צו איין זייט פון וואס זיי ציען, ד.ה. אז ביידע זענען למשל צו צפון, וועלן זיי זיך באהעפטן ווייל ביידע ציען צו די זעלבע זייט און איין מאגנעט ציט די אנדערע. ווען ביידע זענען אבער געלייגט צו קעגנגעזעצטע זייטן וועלן זיי זיך צושיידן ווייל איינער ציט צו די פארקערטע זייט ווי דער צווייטער.