text:
קומט אויס אז א בשר ודם קען מען יא לויבן מיט'ן אויסרעכענען זיינע חסרונות, דערפאר זאגט מען "מלך מהולל בתשבחות", דער אייבערשטער איז דער איינציגסטער וועמען מ'קען לויבן טאקע נאר מיט לויבונגען, ווייל ביי אים קען מען נישט טרעפן אפילו נאר איין חסרון.
אלס חסיד און תלמיד פון ר' יואל ראטה שליט"א, פלעגט מיר אמאל זייער שטערן ווען כ'האב געהערט מענטשן רעדן קעגן אים, ווען מ'איז געקומען מיט טענות קעגן דאס און יענץ, פארוואס ער רעדט אזוי, פארוואס ער טוט אזוי. מיט די צייט האב איך זיך אבער געזען אז קיינער מיינט בכלל נישט קיין שלעכטס, דאס איז נאר אזא סארט וועג ווי אזוי אים אויסצולויבן אויף זיינע געוואלדיגע מעשים וואס ער טוט און העלפט אידישע קינדער טאג איין טאג אויס אויף אזויפיל סארט וועגן, אין אזויפיל אספעקטן. מיט'ן אויסרעכענען זיינע חסרונות, ברענגט מען גאר שטארק ארויס זיינע פילע מעלות, וואס וועגן היבש אראפ דעם וואגשאל אויף די גוטע זייט.
די וועלט זאגט, "אז דו קענסט נישט נעמען קריטיק, זאלסטו גארנישט טון", א איד וואס זיצט אין די זייט, סיי אן ערליכער איד אן עובד ה' וואס דינט דעם אייבערשטן מיט מסירות נפש, און סיי א פראסטער איד וואס פירט זיך נישט אזוי אויף ווי עס דארף צו זיין, און אלע אינדערצווישן, וועט מען געווענליך נישט צופיל רעדן אויף זיי, זיי שטארן נישט ארויס גענוג אז מ'זאל האבן פון וואס צו רעדן. ווען עס קומט אבער א מענטש וואס הויבט אן טון למעשה, ער פרובירט - אויף זיין וועג לויט זיין שכל - צו טון גוטע זאכן, צו העלפן מענטשן, וועט אלעמאל ארויסוואקסן א בארג מיט קריטיק אויף יענעם, "אז ער טוט שוין יא, פארוואס זאל ער נישט ענדערש טון אזוי", "ער טוט טאקע זייער גוט, אבער דאס און יענץ וואלט ער געדארפט טון אנדערש", יעדער האט א ים מיט עצות און געדאנקען פאר יענעם ווי אזוי ער וואלט געדארפט צו טון, און די צייט וואס דער רעדנער האלט נישט ביים אריינלייגן א פינגער אין קאלט וואסער צו טון עפעס פאר א צווייטן.
איך בין נישט קיין פסיכיאלאג, איך קען נישט אריינקריכן אין מוחות פון מענטשן, און אפילו ווען יא וואלט מיר נישט געווען געשמאק זיך צו דרייען אין יענעמ'ס מחשבות, און יעדער מח איז אנדערש אויסגעשטעלט און טראכט אויף אנדערע וועגן, אבער מיר קוקט אויס אז דאס איז עפעס אזא סארט וועגן פון אויסלויבן. נישט יעדן פאסט צו זאגן פשוט און גראד א יישר כח פאר אן עסקן וואס געבט זיך אוועק צו העלפן אנדערע, נישט יעדער קען זיך ערלויבן זיך דאנקען א צווייטן אן קיין תנאים, ווייל דער מענטש שפירט אז אויב יא וועט ער האבן אן התחייבות צו יענעם, עפעס א סארט ביטול צו יענעם, און ס'וועט אפשר אויפברענגען טענות אויף אים אליין "פארוואס טו איך נישט דאס וואס יענער טוט", און דער רעזולטאט דערפון איז אז די לויב-ווערטער קומען ארויס פון מויל אויף אזא אופן ווי ס'זעט גאר אויס ווי טענות אויף יענעם, אבער אין אמת'ן איז דאס טאקע פשוט א לויב און דאנק אויף יענעמ'ס מעשים טובים.
בכל אופן בין איך שוין צו ווייט און טיף פארקראכן דא, לאמיר אלזא צוקומען צו אונזער סוגיא. ר' יואל ראטה שליט"א האט שוין מחזק געווען און געהאלפן פילע טויזנטער אידישע קינדער איבער דער גארער וועלט מיט פילע עצות און חיזוק אין אלע אספעקטן אין לעבן, פילע אידן זענען געהאלפן געווארן דורך זיינע דרשות און שיעורים, מיט שלום בית, חינוך, פרנסה, בין אדם לחברו, בין אדם למקום, און פיל מער, און טייל האט ער ממש געראטעוועט דאס לעבן, מיט'ן פשוט'ן אפטייטש פון ווארט.
פילע אידן קענען עדות זאגן איבער די פילע שוועריקייטן און צרות וואס זיי דורכגעגאנגען אין לעבן, פיזיש און גייסטיש, רוחניות און גשמיות, ביז זיי האבן זיך איין טאג אנגעשטויסן אין די חיזוק פונעם ראש ישיבה שליט"א און דאס האט זיי ממש געראטעוועט דאס לעבן. אסאך ווייסן פון קרובים און באקאנטע וועלכע האבן געטוישט זייער לעבנס שטייגער צום גוטן א דאנק די שיעורים, כאטש וואס טייל שעמען זיך צו זאגן אז דאס איז געווען וואס האט זיי געברענגט זייער ישועה אין לעבן.
דער ראש ישיבה אליין ברויך נישט קיין געלט פאר זיך, ער בעט נישט קיין געלט פאר זיך, ער קען חתונה מאכן פאר זיבן טויזנט דאלער [אנדערע זאגן אז די ליסטע איז נישט פונקטליך און ס'קומט צו נאך עטליכע טויזנט], און ער האט נישט געדארפט שנארן פון קיינעם קיין געלט פאר די חתונה. ער לעבט א פשוטע לעבן ווי א פשוטער איד, גאר ווייט פון פילע אנדערע אין זיין ראנג. ווען עס קומט אבער צו זיינע מוסדות התורה, קען ער נישט זיך אליין אן עצה געבן, אויף א טעגליכן און חודש'ליכן פארנעם פרובירט מען דאס בעסטע, יעצט אבער ווען מ'דארף קויפן א נייעם בנין צו קענען פלאצירן די מיידל שולע אויף א נארמאלן ארט, ברויך מען דרינגנד שאפן א מיליאן דאלער דערפאר, און דערפאר שטרעקט ער אויס די האנט צו אידישע קינדער וואס האבן א געפיל פאר דעם פלאץ.
אפילו די אידן וואס פאר זיי און פאר זייערע קינדער פעלט טאקע נישט אויס די מוסדות ברסלב, עס פעלט זיי בכלל נישט אויס די חיזוק פונעם ראש ישיבה, עס גייט זיי ב"ה גוט אין לעבן און האבן ב"ה גוטע פלעצער וואו זיך צו ווארעמען און שעפן חיזוק, פון דעסט וועגן איז דאך אבער יא דא פילע אנדערע אידן וואס האבן יא הנאה און ווערן געהאלפן דורך דעם פלאץ, און דעריבער שפירן זיי פאר א זכי' צוצולייגן א פלייצע און ארויסהעלפן די הייליגע אקטיוויטעטן, וויסענדיג אז מיט דעם וואס זיי העלפן ארויס די מוסדות, העלפן זיי מיט דעם פילע טויזנטער אידן איבער די גאנצע וועלט.
איך האב געעפנט א ספעציעלן טיעם פאר די קאווע שטיבל מיטגלידער, כאיש אחד בלב אחד וועלן מיר טון אלעס אין לעבן צו העלפן די וואס געבן פאר אנדערע לעבן. דאס מאל איז נישטא קיין מעטשינג, וויפיל איר געבט אזויפיל וועלן זיי באקומען, און אויב ווילט איר אייער נדבה זאל געטאפלט ווערן מוזט איר אליין געבן טאפלט...
דער קאמפיין גייט אן אפיציעל דעם דינסטאג מיטוואך און דאנערשטאג בהעלותך, אבער מ'קען שוין פון יעצט אנהויבן אריינשיקן די נדבות.
זאלן די גרויסע זכותים אונז ביישטיין, געהאלפן צו ווערן בכל משאלות לבינו לטובה, מיט געזונט און פרנסה בריווח, צו זען נחת ביי די קינדער, מיט אלע גוטע זאכן ברוחניות ובגשמיות.
תזכו למצות
https://www.charidy.com/Breslev/1099
אדער קען מען געבן אויפ'ן טעלעפאן 929-624-6677 [צו געבן פאר'ן קאווע שטיבל טיעם, דרוקט אריין די טיעם איי.די. 1099]
נ.ב. דער אשכול איז געווידמעט פאר'ן קאמפיין. די אלע וואס די מוסדות איז זיי נישט צום הארצן זאלן ביטע אויסדרוקן זייער שארפסטע מחאות דורכ'ן נישט עפענען דעם אשכול. איבער די חתונות און אנדערע אנגעלעגנהייטן איז שוין פארהאן אנדערע אשכולות.
א דאנק פאר אייער פארשטענדעניש.


c: text/html

text:
אדווערטייזמענט: אינווענטאָרי אהעד.קאם פאַרשפּרעכט נייע עפּאָכע פאַר אָנליין סעלערס
די אחראים: זייער נייגעריג, אחראי
-
- שר חמישים
- תגובות: 55
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג ינואר 30, 2017 7:59 am
אדווערטייזמענט: אינווענטאָרי אהעד.קאם פאַרשפּרעכט נייע עפּאָכע פאַר אָנליין סעלערס
די ערשטע זאַך וואָס אַ ביזנעסמאַן אָדער אַ בעל מלאכה דאַרף צו האָבן, איז אַרבעטס געצייג, ביי אַ טישלער איז דאָס איז די האַמער און נעגל, ביי אַ אָנליין ביזנעס איז דאָס די סאָפטוועיר וואָס ראָנט זיין ביזנעס.
אָן קיין סאָפטוועיר איז אוממעגליך צו פירן אַן אָנליין סעלינג ביזנעס, אַפילו די קלענסטע אָנליין סעלערס פאַרפיגן אויף 100-200 אייטעמס און דאַרפן האַלטן חשבון אויף צענדליגער דעטאַלן, ווייל נאָר אַזוי איז בדרך הטבע מעגליך צו זיין פּראָפיטבאַר. מען מוז קויפן די סחורה, וויסן וויפיל צו קויפן, דאַן וויסן וויפיל מען האָט געצאָלט, וויפיל מען האָט אין ווערהאַוז, וויפיל מען האָט ביי עמעזאָן, און וויפיל מען האָט פאַרקויפט, און די וויכטיגסטע פראַגע, וויפיל האָט מען פאַרדינט.
אָט די אַלע פראַגן, וויפיל, סחורה און געלט, איז עפּעס וואָס באשעפטיגט יעדן עמעזאָן און אָנליין סעלער, מען איז כסדר ביזי דערמיט. פּונקט ווי מען פאַרשטייט אַז מיט אַ לעפל קען מען נישט גראָבן קיין פאַונדעישאָן פאַר אַ בילדינג, און מיט שאָוולעך און 10 גוים קען מען אפשר יאָ, אָבער מיט אַ טראַקטאָר איז מען אין ביזנעס, דאָס זעלבע איז ביי אָנליין סעלינג, אָן קיין סאָפטוועיר איז מען אין ערגעץ נישט.
אָנליין סעלערס זוכן כסדר אַ גוטן סאָפטוועיר צו ראָנען זייער ביזנעס, אַ סאָפטוועיר וואָס זאָל פון זיי אַראָפּנעמען דעם עול פון טאָן די לאַנגווייליגע אַרבעט פון קאַפּי-פעיסטן עקסעל פיילס, אַראָפּלאָדענען ריפּאָרטס און זיי פאַרגלייכן, און די אַלע אַרבעט וואָס קען דאָס בעסטע געלאָזט ווערן פאַר'ן מאַשין, און דעם מוח פריי לאָזן פאַר'ן מאַכן סטראַטעגישע באַשלוסן איבער וויאַזוי צו קויפן און פאַרקויפן כדי צו פאַרדינען שיין בעזרת השם.
טרעפן אַזאַ סאָפטוועיר איז נישט דווקא אַ גרינגע זאַך, יעדער אָנליין סעלער האָט זיך זיין שניט און זיין אויסשטעל. אַסאַך סעלערס גייען פון איין סאָפטוועיר צום צווייטן מיט אַנטוישונג, אַנדערע נוצן מערערע סאפטוועירס יעדע איינע פאַר אַן אַנדערן געברויך, וואָס שאַפט פיזור הנפש, מען האָט נישט אַרויס דעם גאַנצן בילד, און איז נישט קיין לעזונג.
אָט דאָ קומט אַריין אין בילד דער נייער אויפקומענדיגער סאָפטוועיר, אינווענטאָרי-אהעד.קאַם. וועלכע איז געשריבן געוואָרן דורך געוועזענע אָנליין סעלערס וועלכע האָבן זיך געפּלאָגט צו טרעפן אַ גוטן סאָפטוועיר וואָס זאָל דינען זייערע געברויכן, און ווייסן דערפאַר גוט, וואָס אָנליין סעלערס באַדאַרפן.
פרעגט איר, מיט וואָס צייכענט זיך אינווענטאָרי-אהעד.קאַם אויס. זייער פּשוט, עס איז איינפאַך צו נוצן, עס איז אַ פול אַרומנעמענדיגע סאַלושען, און שטעלט צו אַ קלאָרן בילד וואָס ענטפערט אַלע פראַגן וואָס אַן אָנליין סעלער דאַרף צו וויסן און וויל וויסן יעדן טאָג און יעדן מינוט אין זיין ביזנעס. נעמליך, וויפיל דאַרף איך איינקויפן, וויפיל האָב אים געקויפט, וויפיל האָב איך אין מיינע ווערהאַוזעס, וויפיל ביי עמעזאָן, וויאַזוי האָט זיך די סחורה גערוקט פון פּוינט עי. צו פּוינט בי., וויפיל געלט האָט מיך דאָס געקאָסט, וויפיל האָב איך פאַרקויפט, וויפיל האָב איך פאַרדינט. אויך, יעדער נומער האָט Backing, מען קען זען פּונקטליך וואָס ווען און וואו, נישט קיין טרוקענע סטאַטיק ציפערן אין וועלכע מען קען נישט האָבן קיין צוטרוי.
אַ הויכפּונקט פונעם פּראָגראַם, איז דער פּראַפיט-דיטעילס פּעידזש, וועלכע ווייזט אַ טאָטאַל פון יעדן אייטעם וואָס מען האָט, וויפיל אָרדערס, וויפיל ריטוירנס, וויפיל ריאימבורסמענטס, וויפיל האָט עמעזאָן אַראָפּגעציפּט, וויפיל איז די קאָסט פּרייז, וויפיל האָב איך געשפּענדעט פאַר סטאָרעדזש און אַדווערטייזינג, און וויפיל האָב איך פאַרדינט. פאַר דעם אַליינס איז דער פּראָגראַם ווערט גאָלד, זאָגן עקספּערטן.
אָט איז אַ ציטאַטע פון אַ באַנוצער: "מיט איין קליק אויפ'ן פּראַפיט דיטעילס ריפּאָרט, אין וועלכע איך האָב סאָרטירט די פּראַפיטן פון אַרויף צו אַראָפּ, בין איך דערשטוינט געוואָרן צו זען עטליכע אייטעמס אויף וועלכע איך צאָל צו געלט יעדן חודש עס צו פאַרקויפן אויף עמעזאָן און די אייטעמס ווערן איבערגעקויפט דורכ'ן באיער נאָכאַמאָל און נאָכאַמאָל"... די ווערטער רעדן פאַר זיך אַליינס.
דער פּראָגראַם שפּירט זיך פליסיג פון אָנהויב צו ענדע. מען הייבט אָן דעם אַרבעטס-פלוס דורך מאַכן פּוירטשעסעס, דורכ'ן סאָפיסטיקירטן פּוירטשעסינג פּעידזש, דאָס איז דער וועג וויאַזוי דער פּראָגראַם באַקענט זיך מיט אייערע אייטעמס און די קאָסט פּרייזן. דאַן ריסיווד מען די פּוירטשעסעס. מען קאָנעקט די עמעזאָן סטאָרס און אַלע אינפאָרמאַציע ווערט אויטאָמאַטיש געSync--ד, אָן קיין איבריגע דאגות, דער מעין סטאָר פּעידזש פונעם פּראָגראַם אַנטהאַלט ביי יעדע אייטעם פון יעדע סטאָר, פּונקטליכע מעטריקס, וויפיל עס קאָסט, סעלינג פּרייז, ביי-באַקס פּרייז, עסטימעיטעד פּראַפיט, ריאָרדער און ריפּלעניש נומערן, ועוד ועוד ועוד.
דער קאָלום, וועט גענוצט ווערן צו באַטייליגן דעם עולם איבער די אייגנשאַפטן פון דעם אינווענטאָרי-אהעד.קאם פּראָגראַם, און די כסדר'דיגע חידושים וואָס מען איז מוסיף דערצו, דורכ'ן אימערמידליכן שטאַב פון פּראָגראַמערס, מיר וועלן האַלטן דעם עולם אינפאָרמירט, און אויך קען דער קאָלום גענוצט ווערן צו פרעגן פראַגן איבער דעם פּראָגראַם. זיך איינצושרייבן גייט מען צו inventoryahead.com און מען באַקומט אַ 30 day free trial אין וועלכע מען קען פולשטענדיג אויספּרובירן דעם פּראָגראַם מיט אַלע אירע פיטשערס.
מיר וואַרטן אייך צו באַדינען
אכטונג: ביטע נעמט אינאכט, דאס איז אן אדווערטייזמענט, מיר נעמען נישט קיין פאראנטווארטליכקייט אויף די פראדוקטען און סערוויסעס וואס ווערן אדווערטייזט.
מיט דאנק.
די פערוואלטונג.
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 8 געסט

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
מסכת סוכה
מסכת סוכה איז די זעקסטע מסכתא פון סדר מועד אין משניות. די מסכתא האנדלט ארום הלכות סוכה, סיי די יום טוב סוכות, און סיי די הלכות פון די מצוות ווי לולב און די קרבנות וואס מען האט געברענגט אין בית המקדש לכבוד דעם יום טוב.
נעמען פון די פרקים (קאפיטלאך) אין דער מסכתארעדאַקטירן
- סוכה שהוא גהוה רעדט בעיקר פון הלכות סוכה ווי אזוי און ווען מען קען דאס בויען.
- הישן רעדט בעיקר פון די הלכות ווי אזוי א מענטש קען אדער קען נישט יוצא זיין די מצוה פון זיצען אין סוכה.
- לולב הגזול רעדט בעיקר פון די הלכות פון וועלכע לולב, ערבה, הדס, און וועלכע אתרוג איז יא אדער נישט כשר פאר די מצוה.
- לולב וערבה רעדט בעיקר פון ווי אזוי און ווען מען האט געטאן מצות ד' מינים אין בית המקדש.
- החליל רעדט בעיקר פון שמחת בית השואבה און די קרבנות וואס מען האט געברענגט אין סוכות.


text:
באַניצער רעדן:212.179.126.3
א גרויסן דאנק פאר'ן זיך מיטטיילן אין דער יידישער וויקיפעדיע. די חברים דא וועלן זיך פרייען אויב איר וועט זיך איינשרייבן געהעריג און זיך מאכן א באנוצער נאמען. צוליב דעם וואס עס וועט אייך זיין לייכטער צו שרייבן און אויסארבעטן ארטיקלען, און וועט פארבעסערן די צוזאמענארבעט פון דער יידישער וויקיפעדיע.
מיט פיל דאנק.
►רוני◄ 07:36, 9 נאוועמבער 2008 (UTC)
ביטע ענטפערן[רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
איבער אייערס א קעפל ביי רעדן:מרדכי אנילעוויטש#קעפל א דאנק פון פאראויס.--Chaim Shel 15:43, 20 מײַ 2009 (UTC)
דאָס איז א רעדן בלאַט פון א אַן אַנאנימען באַניצער וואָס האט נאך נישט געשאַפֿן קיין קאנטע, אדער באניצט זיך נישט דערמיט. דערוועגן, מוזן מיר זיך באניצן מיט זיין IP אדרעס כדי אים צו אידענטיפיצירן. עס קען זיין אז עטלעכע אנדערע ניצן אויך דעם IP אדרעס. אויב זענט איר אן אנאנימער באַניצער וואס שפירט אז איר האט באקומען מעלדונגען וואס זענען נישט שייך צו אייך, ביטע שאַפֿט א קאנטע אדער טוט זיך אריינלאגירן כדי צו פארמיידן דאס אין די עתיד זיך פארמישן מיט אנדערע אַנאנימע באַניצערס.


text:
קאנדענסאטאר
א קאנדענסאַטאר (פון לאטיין condensare) אדער קאנדענסירער איז אן עלעקטראנישער באשטאנדטייל וואס האט די מעגלעכקייט צונויפזאמלען עלעקטרישע לאדונג און זי דעמאנטירן.
א קאנדענסאטעאר ווערט געבויט פון צוויי דורכפירערס צעשייד מיט אן איזאלאטאר. דער איזאלאטאר קען זיין פון גלאז, פאפיר, וואסער אדער וואקיום. די צוויי דורכפירערס האלטן די זעלבע לאדונג אבער פארקערט, און דער איזאלאטאר האלט אן עלעקטריש פעלד.
מען מעסט די שטארקייט פון א קאנדענסאטאר לויט דער עלעקטרישער שפאנונג צווישן די דורכפירערס בשעת דער קאנדענסאטאר האלט א לאדונג פון איין קולאמב. א קאנדענסאטאר ווערט געמאסטן מיט איין פֿאראד ווען די עלעקטרישע שפאנונג איז איין וואלט מיט א לאדונג פון איין קולאמב.
דער אימפּעדאַנץ פֿון אַ קאָנדענסאַטאָר איז .


text:
24סטן דעצעמבער
דער 24סטן דעצעמבער איז דער 358סטער טאג (359סטער אין אן עיבור-יאר), אין דער 52סטער וואך אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 7 טעג.
היסטארישע געשעענישןרעדאַקטירן
- 1165 – וויליאם דער ערשטער באקרוינט אלס מלך פון שאטלאנד
- 1500 – די פארטוגעזער קומען אן אין קאטשין, וואס זיי האלטן ביז 1663.
- 1696 – די אינקוויזיציע פארברענט אנוסים אין עווארע, פארטוגאל.
- 1715 - שוועדן נעמט איין נארוועגיע.
- 1726 - געגרינדעט די שטאט מאנטעווידעא.
- 1951 - ליביע ווערט זעלבשטענדיג פון איטאליע.
- 1969 - די שערבורג שיפן פארן ארויס פון פראנקרייך קיין ישראל.
געבוירןרעדאַקטירן
- 1818 - זשיימס פרעסקאט זשול, ענגלישער פיזיקער, פארמולירער פונעם געזעץ פון קאנסערווירן ענערגיע
- 1957 - חאמיד קארזיי, פרעזידענט פון אפגאניסטאן
געשטארבןרעדאַקטירן
פאסירונגעןרעדאַקטירן
- ניטל נאכט אין קאטוילישע לענדער (למשל פוילן)


text:
וויליאם שייקספיר
וויליאם שייקספיר (ענגליש: William Shakespeare; 23סטן אפריל 1564 - ט"ז אייר ה'שע"ו, 3טן מיי 1616 (יול. קאל.: 23סטן אפריל)) איז געווען איינער פון די גרעסטע דראמאטורגן און דיכטער אין דער מערבדיקער קולטור. ער האט געשריבן זיינע פיעסעס, פאעמעס און סאנעטן צווישן אנהייב 1590ער יארן און 1612.
זיינע טראגעדיעס, קאמעדיעס און היסטארישע כראניקעס זייוען איבערגעזעצט געווארן כמעט אין אלע שפראכן, ביז היינט ווערן זיי געשטעלט אין טעאטערס איבער דער גארער וועלט. אויך האבן שייקספירס ווערק באווירקט אויף דער טאג-טעגלעכער גערייד אין דער מריבדיקער קולטור, ד"ה מען ציטירט האפטלעך אויסדרוקן פון זיי.
שייקספיר איז געבוירן און געהאדעוועט געווארן אין סטראטפארד-אויפן-אוואן, וואריקשיר. ווען ער איז געווען אלט 18, האט ער געהייראט ען האטאוויי, מיט וועמען האט ער געהאט דריי קינדער: סוזאנא און די צווילינג העמנעט און דזשודיט. צווישן 1585 און 1592, האט ער אנגעהויבן א דערפאלגרייכע קאריערע אין לאנדאן ווי אן אקטיאר, שרייבער און טייל-אייגנטומער פון א שפיל-געזעלשאפט וואס האט געהייסן די Lord Chamberlain's Men (לארד טשעמבערליינס מען), שפעטער באוואוסט ווי די King's Men (קינגס מען). ביי דער עלטער פון 49 (אומגעפער 1613), ווייזט אויס אז ער האט זיך פעניסאנירט קיין סטראטפארד, וואו ער איז געשטארבן דריי יאר נאכהער. עס זענען געבליבן ווייניג באריכטן פון שייקספיר'ס פריוואטן לעבן.
צווישן ה'שנ"ד ; 1594 - ה'שנ"ז ; 1597 האט שייקספיר אנגעשריבן א קאמעדיע מיטן נאמען "דער סוחר פון ווענעדיג", וואס איינער פון אירע פערסאנאזשן איז א ייד א מלווה בריבית. אזעלכע טענהען, אז די דאזיקע פארשטעלונג איז אנטיסעמיטיש, וואס באהאנדלט דעם יידן אלס מלווה בריבית. אבער פון דער אנדערער זייט, זאגט מען, אז שייקספיר האט זיך קיין מאל נישט באגעגנט מיט קיין יידן, און פארקערט, זיין קאמעדיע קומט אפשלאגן קריסטאפער מארלוי'ס שרעקלעכע אנטיסעמיטישע פיעסע - "דער ייד פון מאלטא".
שייקספירס בארימטסטע פיעסעס זיינען "האמלעט","קעניג ליר","אטעלא","מאקבעט", "ראמעא און יוליע" און אנדערע.
שייקספיר האט פראדוצירט דעם מערסטן טייל פון זיינע ווערק צווישן די יארן 1589 און 1613.[1][2][a] זיינע פריערדיקע שפילן זענען מערסטן קאמעדיעס און היסטאריעס, און א סך האלטן אז די דאזיקע ווערק זענען די בעסטע פון די זשאנערס. ביז אומגעפער 1608, האט ער געשריבן בעיקר טראגעדיעס, צווישן זיי האמלעט, אטעלא, קינג ליר, און מאקבעט, אלע גערעכנט צו זיי צווישן די שענסטע ווערק אין דער ענגלישער שפראך.[3][4][5] אין דער לעצטע פֿאזע פון זיין לעבן, האט ער געשריבן טראגיקאמעדיעס (אויך באוואוסט ווי ראמאנען) און ער האט צוזאמענגעארבעט מיט אנדערע דראמאטורגן.
שייקספיר האט צוגעלייגט נייע ווערטער און פראזעס צו דער ענגלישער שפראך. ער האט געמאכט מער פאפולער טייל ווערטער.[6] ער האט געשאפן מער ווי 1,700 ענגלישע ווערטער.[7]
ביאגראפיערעדאַקטירן
שייקספיר איז געבוירן געווארן אין סטראטפארד אויפן אוואן אין 1564 צו זיינע עלטערן דזשאן שייקספיר, א הענטשקע מאכער, און זיין ווייב מערי אַרדן. ער איז געטויפט געווארן דעם 26טן אפריל און אזוי ווי דער שטייגער איז געווען דעמאלסט צו טויפן קינדער נאך זייער געבורט, איז אנגענומען צו זאגן אז ער איז געבוירן געווארן דעם 23סטן אפריל. ער איז געווען דער דריטער פון אכט קינדער.
מען קלערט אז שייקספיר האט געלערנט אין דער "קעניג'ס נייע שולע", (ענ') [8][9][10] א פרייע שולע 400 מעטער פון זיין היים.
ווען ער איז געווען אלט 18 יאר האט שייקספיר געהייראט ען האטאוויי. זיי האבן געהאט דריי קינדער, א טאכטער סוזאנא, אין מיי 1583,[11] און צווילינג, א זון האמנעט און א טאכטער דזשודיט, צווי יאר נאכהער אין 1585.[12] האמנעט איז געשטארבן ביי דער עלטער פון 11 און מען האט אים באגראבן דעם 11טן אויגוסט 1596.[13]
נאך דער געבורט פון די צווילינג הערט מען נישט פון שייקספיר ביז אין 1592 ווערט ער דערמאנט ביי דער לאנדאנער טעאטער סצענע, אחוץ איין מאל אין א פראצעסט אין וועסטמינסטער דעם 9טן אקטאבער 1589.[14] היסטאריקער רופן די יארן צווישן 1585 און 1592 שייקספיר'ס "פארלוירענע יארן".[15] ביאגראפן וואס ווילן צוזאמענשטעלן וואס האט פאסירט אין די דאזיקע יארן האבן עטלעכע מעשה'לעך. ניקאלאס רוי, שייקספיר'ס ערשטער ביאגראף, דערציילט א סטראפארד לעגענדע אז שייקספיר האט געמאכט א ויברח פון דער שטאט קיין לאנדאן כדי מען זאל נישט קענען פראקורירן אים פאר גנב'ענען הירשן פונעם לאקאלן פריץ טאמאס לוסי. מ'זאגט אז שייקספיר האט גענומען נקמה קעגן לוסי מיט א סקאנדאליעזער באלאדע וועגן אים.[16][17] אין דעם 18טן יארהונדערט האט מען דערציילט א מעשה אז שייקספיר האט אנגעהויבן זיין קאריערע אין טעאטער מיט געבן אכט אויף די פערד פון טעאטער-גייער אין לאנדאן.[18] דזשאן אברי האט באמערקט אז שייקספיר איז געווען א שולע-לערער.[19] טייל 20סטער יארהונדערט אקאדעמיקער האבן פארגעשלאגן אז שייקספיר איז געווען אנגעשטעלט ווי א שולע-לערער דורך אלעקסאנדער האגטאן פון לאנקאשיר, א קאטוילישער פריץ וואס האט דערמאנט א געוויסן "וויליאם שייקשאפט" אין זיין צוואה.[20][21] אבער ס'איז נישט קיין ראיות צו די מעשה'ס נאר וואס מ'האט איבערגעזאגט וועגן אים נאך זיין טויט , און שייקשאפט איז געווען א פארשפרייטער נאמען אין דעם לאנקאשיר געגנט.[22][23]
דורכאויס זיין קאריערע האט שייקספיר געטיילט זיין צייט; טייל צייט האט ער געוואוינט אין לאנדאן און טייל צייט אין סטראטפארד. אין 1596, א יאר פריער איידער ער האט געקויפט "נייער פלאץ" ווי זיין פאמיליע-הויז אין סטראטפארד, האט שייקספיר געוואוינט אין דער פאראפיע סט העלענס, בישאפסגייט, צפון פונעם טייך טעמז.[24][25] אין 1599 האט ער זיך שוין געצויגן קיין סאדארק; אין יענעם יאר האט זיין געזעלשאפט געבויט דארט דעם גלאב טעאטער.[24][26] אין 1604, האט ער זיך געצויגן צוריק צפון פונעם טייך, אין א געגנט נארד פון סט פאלס קאטעדראל מיט פיל שיינע הייזער. דארט האט ער געדונגען צימערן פון א פראנצויזישער הוגענאט קריסטאפער מאנטדזשוי, וואס האט געמאכט פערוקן פאר פרויען.[27][28]
שפילןרעדאַקטירן
די ערשטע ווערק פון שייקספיר זענען ריטשארד דער דריטער און די דריי טיילן פון הענרי דער זעקסטער, געשריבן אין די אנהייב 1590ער יארן ווען ס'איז געווען פאפולער היסטראשיע דראמע. ס'איז אבער שווער צו דערגיין גענוי ווען שייקספיר האט געשריבן זיינע שפילן,[29][30] און פון שטודיעס פון די טעקסטן איז משמע אז טיטוס אנדראניקואס, די קאמעדיע פון טעות'ן, די דרעסירונג פון דער ארורה, און די צוויי מענער פון וועראנע געהערן אויך צו שייקספיר'ס פריערסטער תקופה.[31][29] זיינע ערשטע היסטאריעס, וואס ציען שטארק אויף דער 1587 אויסגאבע פון ראפאעל האלינסהעד'ס דברי הימים פון ענגלאנד, סקאטלאנד און אירלאנד,[32] טון דראמאטיזירן די חורבנישע אויסקומען פון שוואכער אדער מושחתדיקער רעגירונג, און טייל טייטשן אפ אז פון דעם האט געשטאמט דער אנהייב פון דער טיודאר דינאסטיע.[33] די פריערע שפילן זענען געווען באאיינפלוסט פון די ווערק פון אנדערע עליזאבעטאנער דראמאטורגן, ספעציעל טאמאס קיד און קריסטאפער מארלוי, דורך די טראדיציעס פון מיטל-אלטער דראמע און דורך די שפילן פון סענעקע. די קאמעדיע פון טעות'ן איז אויך געווען באזירט אויף קלאסישע מאדעלן, אבער מ'האט נישט געטראפן קיין מקור פאר "די דרעסירונג פון דער ארורה", אויבוואויל זי האט א שייכות מיט אן אנדער שפיל מיטן זעלבן נאמען וואס שטאמט אפשר פון א פאלקס-מעשה.
באאיינפלוסרעדאַקטירן
שייקספיר'ס ארבעט האט איבערגלאזט א בלייביקן איינדרוק אויף שפעטערע טעאטער און ליטעראטור. ער האט פארברייטערט דעם דראמאטיקן פאטענץ פון כאראקטעריזאציע, סיפור-המעשה, שפראך און זשאנער.[34] למשל, ביז ראמעא און יוליא האט מען נישט געקלערט צו ניצן ראמאנטיק ווי א טעמע פאר א טראגעדיע.[35] פריער פלעג מען ניצן א מאנאלאג איבערצגעבן אינפארמאציע וועגן א כאראקטער אדער א געשעעניש, אבער שייקספיר האט געניצט מאנאלאגן אויסצופארשן וואס ליגט אין קאפ פון א כאראקטער.[36] זיין ווערק האט שטארק באאיינפלוסט שפעטערע פאעסיע.
שייקספיר האט באאיינפלוסט ראמאניסטן ווי טאמאס הארדי, וויליאם פאלקנער און טשארלס דיקנס. די מאנאלאגן וואס אמעריקאנער ראמאניסט הערמאן מעלוויל האט געשריבן זענען נאכגעמאכט פון שייקספיר; זיין קאפיטאן אחאב אין מאבי-דיק איז א קלאסישער טראגישער העלד, אינספירירט פון קינג ליר.[37] פארשער האלטן אז 20,000 פיעסעס פון מוזיק זענען פארבונדן מיט שייקספיר'ס ווערק. דאס שליסט איין דריי אפערעס פון include three operas by דזשוסעפי ווערדי, מאקבעט, אטעלא און פֿאלסטאף.[38]
אין שייקספיר'ס צייט איז די גראמאטיק, אויסלייג און אויסרעד פון ענגליש נישט געווען סטאנדארדיזירט אזוי ווי היינט,[39] און זיין באניץ פון שפראך האט געהאלפן פארמירן מאדערנע ענגליש.[40]
וועבלינקעןרעדאַקטירן
- אברהם טייטלבוים. וויליאם שעקספיר.
- דוד הערמאלין. שעקספיער'ס אויסגעוועהלטע ווערק.
- דער קויפמאן פון ווענעדיק, איינע אנדערע פאסונג.
- קעניג ליר
זעט אויךרעדאַקטירן
הערות און רעפערענצןרעדאַקטירן
הערותרעדאַקטירן
- ↑ Individual play dates and precise writing span are unknown. See Chronology of Shakespeare's plays for further details.
רעפערענצןרעדאַקטירן
- ↑ Chambers 1930a, pp. 270–271.
- ↑ Taylor 1987, pp. 109–134.
- ↑ Greenblatt 2005, p. 11.
- ↑ Bevington 2002, pp. 1–3.
- ↑ Wells 1997, p. 399.
- ↑ Vernon, Jennifer (22סטן אפריל 2004). Shakespeare's Coined Words Now Common Currency. news.nationalgeographic.com. דערגרייכט דעם 27סטן מערץ 2011.
- ↑ נייע ווערטער וואס שייקספיר האט ערפינדן (אויף ענגליש)
- ↑ Schoenbaum 1987, pp. 62–63.
- ↑ Ackroyd 2006, p. 53.
- ↑ Wells et al. 2005, pp. xv–xvi.
- ↑ Schoenbaum 1987, p. 93.
- ↑ Schoenbaum 1987, p. 94.
- ↑ Schoenbaum 1987, p. 224.
- ↑ Bate 2008, p. 314.
- ↑ Schoenbaum 1987, p. 95.
- ↑ Schoenbaum 1987, pp. 97–108.
- ↑ Rowe 1709.
- ↑ Schoenbaum 1987, pp. 144–145.
- ↑ Schoenbaum 1987, pp. 110–111.
- ↑ Honigmann 1999, p. 1.
- ↑ Wells et al. 2005, p. xvii.
- ↑ Honigmann 1999, pp. 95–117.
- ↑ Wood 2003, pp. 97–109.
- ↑ a b Hales 1904, pp. 401–402.
- ↑ Honan 1998, p. 121.
- ↑ Shapiro 2005, p. 122.
- ↑ Honan 1998, p. 325.
- ↑ Greenblatt 2005, p. 405.
- ↑ a b Frye 2005, p. 9.
- ↑ Honan 1998, p. 166.
- ↑ Schoenbaum 1987, pp. 159–161.
- ↑ Dutton & Howard 2003, p. 147.
- ↑ Ribner 2005, pp. 154–155.
- ↑ Chambers 1944, p. 35.
- ↑ Levenson 2000, pp. 49–50.
- ↑ Clemen 1987, p. 179.
- ↑ Bryant 1998, p. 82.
- ↑ Gross 2003, pp. 641–642.
- ↑ Cercignani 1981.
- ↑ Crystal 2001, pp. 55–65, 74.


text:
דער ווייס פּרעזידענט האָט פּלאַנירט די דריי טאָגיגע באַזוך, אַנטיילצונעמען אין די פערטע כינע-מדינת ישראל פאַראייניגטע קאָמיטע אינאָוואַציע קאָנפערענץ. וואַנג איז לעצטענס נאָמינירט געוואָרן אַלס דער הויפּט פון די כינע-מדינת ישראל פאַראייניגטע קאָמיטע אויף אינאָוואַציע קאַאָפּעראַציע. די קאָמיטע און קאָנפערענץ איז אויפגעשטעלט געווארן צו מוטיגן און שטיצן קאַאָפּעראַציע צווישן די צוויי לענדער. די פאָריגע אינאָוואַציע קאָנפערענץ איז אָפּגעהאַלטן געוואָרן לעצטע יאָהר אין בעידזשינג, מיט פרעמיער נתניהו'ס באַטייליגונג
וואַנג'ס באַזוך קומט אין א צייט ווען די האַנדל צווישן די צווי לענדער האָט דערגרייכט כמעט צען ביליאָן דאָלער אין 2017, מער פון דאָפּעלט די נומערן פון צען יאָהר פריער.
דעניעל זהענג, דער פירער פון די ריזיגע אליבאַבאַ פירמע, איז געזעהן געוואָרן צווישן די כינעזער געסט.


text:
די פראטעסטירער האבן זיך אנטזאגט פון אננעמען דעם מיליטערישן פלאן פון א צוויי-יעריגן טראנזיציע טערמין, אויס זארג אז דאס וועט פארבלייבן א מיליטערישע הערשאפט פאר לאנגע יארן, און עלימינירן די האפענונג פאר דעמאקראטיע אין לאנד. עטליכע אינטערנאציאנאלע קערפערשאפטן האבן געשיקט פארשטייער קיין סודאן צו אפהאלטן געשפרעכן מיט אפאזיציע פירער און מיליטערישע פארשטייער, מיט די האפענונג צו פארמיידן א בירגער קריג.
סודאנער בירגער רעוואלטירן קעגן מיליטערישע מאכט
די פראטעסטירער האבן זיך אנטזאגט פון אננעמען דעם מיליטערישן פלאן פון א צוויי-יעריגן טראנזיציע טערמין, אויס זארג אז דאס וועט פארבלייבן א מיליטערישע הערשאפט פאר לאנגע יארן, און עלימינירן די האפענונג פאר דעמאקראטיע אין לאנד. עטליכע אינטערנאציאנאלע קערפערשאפטן האבן געשיקט פארשטייער קיין סודאן צו אפהאלטן געשפרעכן מיט אפאזיציע פירער און מיליטערישע פארשטייער, מיט די האפענונג צו פארמיידן א בירגער קריג.


text:
מגן דוד
דער מגן דוד איז א סימבאל צוזאמען געשטעלט פון 2 דרייענגעליך איינער פארקערט ווי דער צווייטער. עס האט זעקס שפיצען.
די ציוניסטישער באוועגונג האט גענומען דעם מגן דוד פאר זייער סימבאל, זיי האבן דאס אריינגעזעצט אין זייער פאן. זייט דעמאלטס זענען דא פרומע אידן וואס ווילן נישט האבן קיין שייכות מיטן מגן דוד, און היינט צוטאג זעהט זייער זעלטן אין חסידישע בתי מדרשים א מגן דוד. אן אויסנאם איז די סקווירא חסידים זיי האבן יא א מגן דוד אין זייער בית המדרש.
די ישראלישע פאן איז אויך אויסגעפארמעט פון א בלויע מגן דוד.
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
דער מגן דוד ווערט דערמאנט אין ספר רזיאל המלאך, און קבלה ספרים זאגן פירושים פאר וואס עס האט פונקט זעקס עקן.
במשך פון אלע דורות האט דער מגן דוד געדינט ווי א סימן פאר יודישקייט, ווי מען האט געזעהן א מגן דוד האט מען געוואוסט אז דא איז דא עפעס א זכר פון אידן. עס איז געווען אין אלע בתי מדרשים אין דער וועלט אלץ א אידישער סימן.
ביי דער צווייטער וועלט קריג האבן די דייטשן איינגעפירט אז אלע יודען מוזען גיין מיט די געלא לאטא, וואס איז געווען א געלע מגן דוד, א סימן אז ער איז א איד.
מען טרעפט אין די היסטאריע אז אויך גוים האבן זיך דערמיט באנוצט און לאו דוקא פאר אידישע סימנים, ביים באפרייאונגס קריג פון די פאראייניגטע שטאטן, זענען אויף די פענער טיילמאל געווען די מגן דוד, אנשטאט די שטערן וואס איז היינט באנוצט,


text:
הקטן האט געשריבן:שבת אחים האט געשריבן:הקטן האט געשריבן:שבת אחים האט געשריבן:איה"נ. איך האב טאקע זייער רחמנות אויף די בעל חיים. און טאמער עס איך פלייש פיל איך שלעכט און אין מיין געוויסן פיל איך ווי איך באגיי "א אומרעכט".
פארוואס?!?
אנדערע בעל חיים פילן נישט אז זיי באגייען אן אומרעכט ווען זיי עסען דיך!
קודם כל,
די בעלי חי' וואס עסען אנדערע בעל חי' זענען דאך טאקע "חיות" אן קיין consciousness.
...
...
דריטענס:
וועלכע חי' הארגט מענטשען? כמעט קיינער נישט. דא דארטן, אבער וואס פארגלייך איז דאס וואס מיר טוהן צו חיות? מיר טעסטן אלע קרענק אויף זיי, מיר ניצן זיי אויס פאר אלע אונזערע בענעפטין, איך וויל גארנישט האבן מיט דעם צוטוהן. איך האלט נישט פון דעם.
מה זה consciousness???
דאס איז סך הכול א מיסטעק וואס האלט זיך נאך אינמיטען איוואלווען
און איז זיכער גארנישט מחייב!
don't fall for it
די לייב טוט די בעסטע וואס ער קען, צי פרעזערווען זיך - אז ער עסט נישט קיין מענטשן איז ווייל ער בענעפיט נישט פין דעם, איז עסט ער אנדערע בעלי חיים, איז וואס? פארדעם האט ער בא דיר קרעדיט?
פארוואס זאל נישט דער מענטש טון די בעסטע וואס ער קען צי העלפן די homosapien
פארוואס נישט ניצן אלע סארט מיטלען וואס מיר קענען נאר, די לייב האט זיין ציין פאר זיין tool און די האסט שכל פאר דיין tool
נאך אלעם איז דאס די law of the jungle
"סערווייוועל אף די פיטעס" האט אינז געברענגט ביז אהער, פארוואס זאלסטו ברעכן די קייט און יעצט סטאפן
אנטשולדיגט מיר טייערער הקטן איך פארשטיי ממש נישט וואס איר רעדט, וואס האט עסען פלייש היינטיגע צייטן מיט "סורווייוועל אף די פיטיס"?
סאיז דא בערך א האלבע ביליאן מענטשען אויף דער וועלט וואס לעבן איבער אן אנרירן קיין בעל חי' אדער א שטיקל פלייש. אלזא איז עס בכלל נישט אין די בחינה פון סורווייעל נאר ענדערש אין די בחינה פון איכא דרכא אחרינא... רוב בודהיסטן זענען וועגעטעריענס, און די נומבערס פון vegetarians and vegans שטייגן דראסטיש פון יאר צו יאר.
ווען איך וואלט וועין געלעבט אין די ווילדערנעס אן קיין עקסעס צו קיין לאקאלע מארקעטס און געשעפעטן און איך וואלט געוועהן אזוי הונגעריג ווי די בעלי חיים וואלט איך אויך מסתמא זיך אויפגעפירט ווי די בעל חי' און געשחטן און צופליקט דאס ערשטע הינדל וואס איך באגעגן כדאי איבערצולעבן, דעס מיינט טאקע סורווייוועל אף די פיטיס. אבער די מעשה איז דאך גאר אנדערש, איך וואוין אין א ריזיגע שטאט וואס הייסט ניו יארק ווי אויף א יעדע ווינקל ממש איז דא געשעפעטן וואס מקען זיך איינהאנדלן כל דבר טוב אן הארגענען אדער פייניגן קיין שום באשעפענישן. אלזא האט דאס גאר ווייניג צוטוהן מיט סורווייוועל נאר מיט געוואוינהייט פון עסען פלייש פאר דורי דורות.
לאמיר אייך געבן א משל כדאי איר זאלט פארשטיין די פשוטע חילוק פון סורווייועל אף די פיטיס און וויאזוי אונז הומאנס פירן זיך היינט אויף צו בעל חי.
לאמיר זאגן אז סאיז דא צוויי פעלקער אויף די וועלט וואס הייסן עמון און מואב.
זיי ביידע קאנקרירן מיטן צווייטן אויף עסען און מלחמה ברעכט אויס צווישן זיי, יעדער פרובירט זייער בעסט בייצוקומען די אנדערע פאלק און צונעמען זייערע פעלדער און בהמות, יעדער ברענגט זייער בעסטע און שטערקסטע וואפן, נאך א לאנגע וויילע פון געפעכטן שטעלט זיך ארויס אז עמון איז למעשה שטערקער ווי מואב און עמון הארגעט זיי אויס אין די מאסן און באזיגט ענדליך מואב.
אט דאס איז די נארמאלע סדר פון נאטור און סורווייעל אף די פיטס, ווער סאיז שטערקער געוואונט.
לאמיר געבן א אנדערע ביישפיל, וואס געשעהט אויב איינע פון די פעלקער, לאמיר זאגן אז מואב איז מעהר אינטעליוקטשיול און פארגעשריטן און זיי האבן דיוועלעפט עלקטעריק, טעכנאלגיע און סייענס. ווידער עמון איז גאר גאר צוריקגעשטאנען און קענען נישט קיין פשוטע מאטאמאטיקס און ווייסן נישט בחייכון צוזאגן. און די קלוגע מואב קומט אריין צו עמון מיט פארגעשריטנע פליגערס, טאנקן און באמבעס, און זיי נעמען איבער דאס לאנד און נעמען אלע עמונים פאר שקלאפן פאר טויזענטער יאהרן און מאכן אויף זיי גרויזאמע מעדיצינישע עקספערעמנטס ווי להבדיל אלף הבדלות מענגלע ימ"ש מיט זיינע גרויזאמע עקספערעמענטן אויף אידישע צווילינגס ביי די האליקאוסט. עמון קען זיך נישט דיפענדען ווייל מואב האט די קלוגשאפט און טעכנאלגיע אלזא האבן זיי די אויבערהאנט.
אט די ביישפיל איז ענדליך צו וואס מיר טוהן היינט מיט די בעלי חי' מיר דאנמירן און געוועלדיגטן אויף זיי און נוצן זיי פאר אלע אונזערע געברויכן, ענטערטענמענט, און פאר סייענטיפישע עקספערימענטן, מיליאנען חיות ווערן אנגעשטעקט א יאר מיט אלע פארשידענע מיני קרענק און כאלערעס אין אמעריקע אליינס. א יעדע סייענטיסט וואס האט נאר געוואלט וויסן אויב עפעס א כעמיקל אדער א פוד-קאלירינג שאדט פאר די מענטשען האבן זיי עס געטעסט און פראבירט אויף חיות קודם. גאר אסאך פון די עקספערימנטס איז איבערגעטריבן און זייער קאנטראווערסיול הגם איך בין א גרויסע חסיד פון קאנטעמפּערערי סייענס און איך באנוץ זיך מיט זייערע ריסורדזש און מעדיצינען, האלט איך אז אסאך פון די עקספערימענטס איז צו גרויזאם און איך אליינס וואלט קיינמאל נישט אטיילגענומען אין אזא ארבעט. למעשה ווערט פון יאר צו יאר מעהר awareness אין די סייענטיפישע קאמיונטי, און היינט צוטאגס האבן זיי טאקע אפגעשטעלט אסאך שטודיעס וואס איז געוועהן צו פיל פיין פאר די בעלי חי', יעדן טאג און יעדעס יאר ווערט עס בעסער און בעסער, נייע רעגוילאציעס קומען צו וויאזוי זיך צו באנעמען מיט די בעלי חי' אז די שטודיעס זאלן זיין מיט א מינאמלע צער און שאדן פארן די חיות. רובא דרובא היינטיגע סייענטיסן האלטן טאקע אז מ'דארף זיך אויפפירן צו די בעל חי מיט מעהר רחמנות און נישט מאכן קיין מעדיצינישע שטודיעס פאר אונז מענטשען אויף זייער חשבון.
ארויסצוברענגן ווי נעריש און מינדערוויכטיג געוויסע פון די שטודיעס זענען וועל איך אייך געבן איין קליינע ביישפיל וואס די פרעסטישפולע American Museum of Natural History אין מאנהעטן האבן געטוהן פאר צוואנציג יאהר נאכאנאד ביז בערך 1975 ווען ענימעל רייט ארגאנזאציעס האבן עס ענדליך אפגעשטעלט.
זיי האבן גענומען 40 זכרים קעטץ אריינגעלייגט אין cages דערנאך האבן זיי געגעבן א איינשפריץ פארן די קאטץ וואס הארגעט אפ געוויסע פון זייערע ברעין-צעללס און מאכט די קאטץ 'הייפערסעקסיול'. דערנאך האבן זיי אריינגלייגט די קאטץ אין גאר א טונקלע 'יחוד שטיבל' מיט א Rabbit (וואס איז גאר פון אנדערע משפחה און זיי זענען זיך קיינמאל נישט משדך) און זיי האבן געמאכט אז די קעטץ זאל ברידן מיט די ראביט. וואס זיי האבן געהאט פונדעם ווייסט קיינער נישט עד היום הזה, אבער עכ"פ דעס איז זיכער אז סאיז נישט עטיקל דעס צוטוהן ספעציעל אז סברענגט נישט קיין שום נוצן פאר די וועלט, און די גרעסטע חוצפה פונדעם איז אז סהאט געקאסט די שטייערצאללער א נישטיגע סומע פון $430,000 על לא דבר.
דעס איז נאר אחת מיני אלף פון משלים וויאזוי אונז מענטשען באנוצן זיך מיט חיות פאר אלע אונזערע צוועקן, און אפילו אסאך מאל פאר לויטערע נישטיקייט וועלן מענטשען מצער זיין חיות.
כדאי ענק נישט צו פארעקלן האב איך אויסגעוועלט גאנץ א שיינע ביישפיל וואס איז נישט אזוי גרויזאם, סאיז דא מיליאנען ערגערע עקספירעמענטס וואס איז טויזנט מאל ערגער און מעהר אכזריותדיג ווי די אויבענדערמאנטע געשיכטע אפגערעדט אין דריטע וועלט לענדער.
אינטערסאנט ווי איר מאכט אזוי אוועק די גאנצע נושא פון צער בעל חיים ווען געווענטליך זענט איר א שטארקע אדוואקאט פאר די תורה און פאר קריעשאניזם.
א ערליכע פרומע איד דארף געדענקן אז צער בעל חיים איז לויט רוב שיטות א דאורייתא, עכ"פ א דרבנן האלט יעדער אז סאיז.
די תורה האט פארשטאנען אז מ'דארף אכטונג געבן אויף חיות און אויף זייערע געפילן.
אין קיצור שלחן ערוך ווערט געבערענגט:
"אָסוּר מִן הַתּוֹרָה לְצַעֵר כָּל בַּעַל חָי. וְאַדְּרַבָּא, חַיָב לְהַצִּיל כָּל בַּעַל-חַי מִצַּעַר, אֲפִלּוּ שֶׁל הֶפְקֵר, וַאֲפִלּוּ שֶׁל נָכְרִי. אַךְ אִם הֵם מְצַעֲרִין לְאָדָם, אוֹ שֶׁצָּרִיךְ הָאָדָם לָהֶם לִרְפוּאָה אוֹ לִשְׁאָר דָּבָר, מֻתָּר אֲפִלּוּ לְהָרְגָן, וְאֵין חוֹשְׂשִׁין לְצְַעֲרָן, שֶׁהֲרֵי הַתּוֹרָה הִתִּירָה שְׁחִיטָה..." (ספר קצור שו"ע סימן קצא - איסור צער בעלי חיים ואיסור סירוס, סעיף א)
אין די תורה שטייט:
"לֹא תַחְסֹם שׁוֹר בְּדִישׁוֹ"
(דברים, כ"ה, ד')
"כִּי תִרְאֶה חֲמוֹר שֹׂנַאֲךָ רֹבֵץ תַּחַת מַשָּׂאוֹ וְחָדַלְתָּ מֵעֲזֹב לוֹ, עָזֹב תַּעֲזֹב עִמּו "
(שמות, כ"ג, ה')
"אך בשר בנפשו דמו לא תאכלו"
(ספר בראשית ט, ד)
(אבר מן החי)
די רמב"ם זאגט אז די טעם פארוואס דער אייבישטער האט געהייסן מזאל מקריב זיין קרבנות נאכדערצו א עולה וואס קיינער האט נישט הנאה פונעם פלייש איז ווייל אין יענע פארצייטישע קולטורן האט מען ליידער געהארגעט מענטשען פאר קרבנות צו זייערע געטער. א שטייגער ווי די צודרייטע פאלק, די Aztecs וואס האבן געלעבט אין מעקסיקא ביז אין די 1520 יאהרן, ווי זיי פלעגן עמטליך מקרב זיין אויפן מזבח זייערע אייגענע קינדער, די בכורים. אין איין נאכט ווען זיי האבן געבויעט זייער נייע טעמפל האבן זיי מקריב געוועהן אויפן מזבח אזא 80,000 פון זייערע אייגענע קינדער, און דערנאך האבן זיי ארויסגענומען די הארץ פון די קרבנות און עס געגעבן צועסען פאר די קענגליכע פאמילע (קאניבאליזאם)...
אלזא דער אייבשטער האט נישט געוואלט אז די אידן זאלן מקריב זיין חלילה אייגענע מענטשען האט ער איינגעפירט אז מזאל מקריב זיין בהמות אנשטאט. די רמב"ם פירט אויס אז וויבאלד למעשה היינטיגע צייטן פעלט עס נישט אויס דארף מען טאקע נישט מקריב זיין קייין קרבנות. (ריכטיג?)
איך זאג אז אויב וועט מען היינטיגע צייטן מחנך זיין אונזערע קינדער און אריינפרעגלן אין זיי אז אפילו א בעל חי' טאר מען נישט מצער זיין וועלן די קומענדיגע דורות מאכן א קל וחומר, חיות טאר מען נישט מצער זיין, כ"ש מענטשען טאר מען זיכער נישט מצער זיין און מיר וועלן אנקומען צו א בעסערע וועלט מיט א שטארקע consciousness פון נישט מצער זיין קיין שום בעלי חי.
ס'געפעלט מיר ווי איר שרייבט:
מה זה consciousness???
דאס איז סך הכול א מיסטעק וואס האלט זיך נאך אינמיטען איוואלווען
און איז זיכער גארנישט מחייב!
don't fall for it
סאיז אמת אז consciousness האלט זיך אין איין טוישן לויט די דורות, היינטיגע עטיקס איז גאר אנדערש ווי 150-200 יאר צוריק, אפגערעדט 1000-2000 יאר צוריק ווען מענטשען זענען בכלל נישט געוועהן נארמאל.
איך קען דיר נאר זאגן מיינע אינערליכע געפילן. איך בין נישט אנגעקומען צו די החלטה ווייל איך בין נתפעל געווארן פון פיטער זינגער אדער פון ליבעראלע 'וועסטערן פילאספיע'
איך בין אנגעקומען צו דעם דורך מיינע אייגענע עקספירענס:
איך פלעג אמאל ציטערן פון הונט פונקט ווי אלע חסידים. די לעצטע פאר יאר האב איך מיך באקענט געמאכט מיט הונט און קעטץ, איך האב מיך אסאך געדרייט מיט מענטשען וואס האבן פעטס אינדערהיים און פאר אפאר חדשים צייט האב איך געלעבט מיט צוויי גרויסע שווארצע פיטבול הונט. וויפל איך האב גארנישט געוואוסט און פארשטאנען צו קיין בעל חי' בין איך נתפעל געווארן מעהר און מעהר ווי קלוג און ענדליך הונט זענען באמת צו אונז מענטשען. אוואדי זענען זיי ווייט פון אונזער קלוגשאפט אבער מיט געוויסע זאכן זענען זיי גארנישט אנדערש ווי אונז, זיי האבן געפילן, זיי ווילן פראטעקטן זייער בעה"ב און מאכן לעבן פונקט ווי אונז, ווען זיי זענען אין צער קען מען עס באמערקן זייער גרינג. איך פלעג ביינאכט אהיימקומען פלעגן זיי טאנצן און שפרינגן אויף מיר פאר פרייד און זיך געשפילט מיט מיר און ארויסגעוויזן בלינדע ליבשאפט און געטריישאפט אפילו איך בין נישט געוועהן זייער בעה"ב. מקען האבן גאנצע קאנווערסעישאונס מיט זיי וואס זיי פארשטיין. איינמאל איך האב עקספירענסט די ליבשאפט צו חיות האב איך געטוישט מיין מיינוג איבער די וועג וויאזוי מיר הומאנס-די קלוגסטע חי' פירן זיך אויף צו אנדערע אומבאהאלפענע בעל חי', די וועג וויאזוי מיר האדעווען אויף טשיקענס מיט קיען איז אוממענטשליך און דארף א גרויסע תיקון.
איך זאג נישט אז מ'דארף אויפהערן צו עסען פלייש און איך האב נישט קיין טענות צו קיינעם וואס עסט פלייש. וואס איך זאג יא איז אז אפילו מ'עסט פלייש זאל מען לכה"פ געדענקן אז אין די פראסעס וויאזוי מ'האדעוועט אויף די בהמות זאל זיין מיט יושר און מיט מיטגעפילן פאר אנדערע בעל חי, צער בעלי חיים איז א וויכטיגע זאך.


text:
דוד זינצהיים
הרב יוסף דוד זינצהיים (פראנצויזיש: David Sintzheim ה'תק"ה, 1745[1] - ז' כסלו ה'תקע"ג, 11טן נאוועמבער 1812[2] ער איז געווען דער ערשטער הויפט-רב פון פראנקרייך אין דעם קאנסיסטואר, א נייער אנטשטאלט אויפגעשטעלט דורך נאפאלעאן אין 1808 כדי צו ארגאניזירן די טעטיקייטן פון דער יידישער רעליגיע אין פראנקרייך. ער ווערט גערופן דער "יד דוד" אויפן נאמןע פון זיין ספר.
לעבנסגעשיכטע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
ער איז געבוירן געווארן אין טריער (היינט אין ריינלאנד-פאלץ, דייטשלאנד), צום שטאט'ס רב, הרב יצחק איציק זינצהיים, ביי וועמען ער האט געלערנט. אין 1762 האט זיין פאטער באקומען א רבנות שטעלע אין עלזאס און די משפחה האט אריבערגעצויגן קיין נידערנהיים (ענ'). ער האט חתונה געהאט אין 1765 מיט אסתר בער, שוועסטער פונעם פרנס פון דער יידישער קהילה אין עלזאס, סערף בער. נאך דער חתונה האט ער זיך געצויגן צו וואוינען נאנט צו זיין שוואגער אין בישהיים (ענ'), און ער האט זיך אוועקגעשטעלט לערנען תורה, און פרנסה האט ער געהאט פון די רווחים פון די אינוועסטריונגען אין זיין שוואגער'ס געשעפטן. אין יאר 1786 האט סערף בער געעפנט א ישיבה אין דעם שטעטל, און האט באשטימט הרב זינצהיים ראש ישיבה. די ישיבה האט זיך אנגעפירט ביז דער תקופה פון דער פראנצויזישער רעוואלוציע, ווען די משפחה האט פארלוירן א גרויסן טייל פון זייערע פארמעגן און מען האט צוגעמאכט די ישיבה.
שפעטער אין דער תקופה פון דער הערשאפט פון טעראר האט הרב זינצהיים געדארפט אנטלויפן מיט זיין משפחה אין דער שווייץ. נאכדעם איז ער צוריקגעקומען אין עלזאס און איז געווארן דער ערשטער רב פון דער נייער קהילה אין שטראסבורג, וואו פריער איז געווען אסור פאר יידן צו וואוינען זייט דעם סוף פונעם 14טן יארהונדערט.
ער איז נפטר געווארן ז' כסלו תקע"ג (11טן נאוועמבער 1812), און מען האט אים באגראבן אין דעם פער לאשעז בית החיים אין פאריז.
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- ↑ יש המקדימים את שנת לידתו ל-1736 או מעט קודם, ראה נתן רפאל אויערבך, תולדות הגאון רבי יוסף דוד זינצהיים, בתחילת: שלל דוד, מכון ירושלים תשס"ד
- ↑ די דאטע פון זיין פטירה וואס שטייט אויף זיין מצבה


text:
התבודדות
התבודדות איז אזא ריטואל אז מען גייט אין א ליידיגן עלנדן פלאץ ווי א וואלד אדער א מדבר, ווייט אוועק פון אנדערע מענטשן און מען מאכט א חשבון הנפש צו גאט, מען רעדט צו גאט, און מען טראכט צו זיך אליינס איבער די עבירות און תשובה פארנעמעונגען מיט וידוי לויט די פערזענהליכער וואונטש.
אייגענטליך איז התבודדות צוטיילט אין צוויי חלקים, איינס איז דער התבודדות וואס דער שפיץ איז "התבוננות", דאס הייסט מען זאל צוקומען צו טיעפע ענינים פון מחשבה, וואס מען קען דערצו נישט צוקומען נאר אויב מען אנטלויפט פון מענשטן און מען טיילט זיך אפ פון זיי. דאס איז בדרך כלל די כוונה ווען מען זעהט די ווארט אין אמאליגע מוסר ספרים. דער צווייטער חלק איז התבודדות וואס דער שפיץ איז תפלה ותחנונים, מען זאל מתפלל זיין צו גאט, וואס מען קען נישט מתפלל זיין צו גאט מיט די ריכטיגע דביקות נאר אויב מען אנטלויפט פון מענטשן און מען טיילט זיך פון זיי אפ. און דאס ווערט בדרך כלל פראטקיצירט ביי ברסלבער חסידים.
התבודדות ווערט דערמאנט אין אסאך ספרים פון אמאל, די ערשטע ספרים דערמאנען אז אסאך פירושים, אסיום (דאס איז איינע פון די כתות פון כלל ישראל וואס התבודדות און אפגעזונדערקייט איז געווען זיין הויפט ציל, ווערט דערמאנט אין ספר יוסיפון און אין אנדערע ערשטע ספרים, זיין האבן געגריקט סיי מיט די פירושים און סיי מיט די צדוקים), און אויך פילוזאפים פלעגן אסאך גיין אליין, אין מדבריות, וועלדער פעלדער, זיין אפגעזונדער פון דער וועלט און זיך קאנצעטרירען אויף מחשבה און הויכע ענינים.
אזוי ווערט עס דערמאנט אין מורה נבוכים און אין חובת הלבבות, אויך שפעטער ביי די חסידים ווערט התבודדות דערמאנט אלס א מיטל ווי אזוי דערנענטער ווערן צו השי"ת, ווי דער נועם אלימלך אין זיין צעטיל קטן, רבי צבי מזידוטושב אין זיין ספר סור מרע ועשה טוב.
התבודדות ביי ברעסלעווער חסידיםרעדאַקטירן
עס ווערט פראקטיצירט הויפטזעכליך צווישן ברסלבער חסידים
כדי צו האבן א שטיקל באגריף וואס די ברסלעבער חסידים זענען עוסק אין דער צייט וואס זיי מאכן התבודדות וועלן מיר דאס אויסשרייבן, גענומען פון זייערע ספרים.
ר' נחמן מברסלברעדאַקטירן
עס איז באקאנט די ווערט פון ר' נחמן (ליקוטי מוהר"ן ח"ב סי' כ"ה) התבודדות הוא מעלה גדולה ועליונה מן הכל התבודדות איז דער גרעסטער מעלה העכער אלעס, ר' נחמן האט געזאגט מקטן ועד גדול אי אפשר להיות איש ישראלי באמת כי אם על ידי התבודוות פון קליין ביז גרויס מען קען נישט זיין א אמת'ער יוד נאר דורך התבודדות.
ווען ר' נחמן מברסלב איז אלט געווען זעקס יאהר איז אים אריין קין קאפ זיך אפשיידן פון דער גלוסטיקייטן פון דער וולעט, און ווערן דערנענטערט צו השי"ת, ער האט אנגעהויבן צו רעדן צו השי"ת אזוי ווי א קינד טענה'ט זיך אויס מיט זיין טאטע, ער האט געבעטן, געוויינט, געמאנט, ער וויל זיין א עהרליכער איד, ער האט גע'טענה'ט מיט השי"ת ווי מען טענה'ט זיך מיט א גוטן חבר פארוואס בין איך נישט קיין עהרליכער איד ? פארוואס שטארקט זיך אויף מיר מיין יצהר הרע ?.
אנפאננג איז אים שווער געווען אפילו צו זיצען אליין א שטיק צייט, אבער ער האט זיך דאס אויסגעלענרט, ער פלעגט זאגן פאר זיינע חסידים: איך האב זייער געהארעווט. ער פלעגט טראכטן איך האב נאר דעם יעצטיגן טאג, נישט נעכטן נישט מארגן נאר היינט, און אזוי האט ער געקענט רייסען שטיקר פון זיך.
ר' נחמן האט פארציילט אז אין זיין יוגענט איז ער געווען אזוי שטארק אריינגעטוהן אין דעם ענין פון רעדן צו השי"ת, אז אפילו ווען ער האט געבענטש האט ער נאכן בענטשן אויך גערעדט צו השי"ת אויף אידיש, ער האט אים געלויבט און געדאקנט אויף די גוטע עסן וואס ער האט געגריגן, ער האט ארויסגעזאגט: איך לויב דיך פאר די גוטע ברוינפען פאר די גוטע קוכען, פאר פארשפייז, און פאר די גאנצע סעודה.
ר' נחמן האט געמאכט התבודדות זיין גאנץ לעבן, ער האט אייביג געטועהן תפלה צו השי"ת, אפילו אויף דער עלטער ווען ער איז שוין געווען א גרויסער רבי פון הונדערטער חסידים האט מען אים געזעהן אסאך וויינען און מאכן התבודדות, די ערד ארום אים פלעגט זיין נאס פון טרערן, אמאל סוכות ווען ער האט ארום גענומען די בלעמער מיט די לולב האט זיך געגאסן א טייך וואסער ארום די בימה צוליב זיינע טרעטרן. אמאל האט ער געגעבן א טלית פאר זיין גרויסען תלמיד ר' יודל ממעדווידעווקא האט ער אים געזאגט זאלסט מכבד זיין די טלית ווייל אזופיל האר עס איז דא אין דעם טלית אזויפיל טרערן האב איך פארגאסן צו וויסען וואס איז דאס א טלית.
ר' נחמן האט געזאגט אז אלעס השגות און חכמות וואס ער האט זוכה געווען איז געקומען בלויז ווייל ער האט געמאכט התבודדות, ער האט אסאך געוויינט, בתמימות ובפשיטות, אויך האט ער געזאגט אז ווער עס וועט אים נאכמאכן און מאכן התבודדות אלע טאג און וועט זיין א עקשן אין תפלה וועט זוכה זיין צו אלעס וואס ער דארף צוקומען.
ער פלעגט אסאך רעדן אז מען זאל מאכן התבודדות און טועהן תפלה צו גאט, ער האט געזאגט ווי מער תמימות און פשטות דער מענטש האט אלץ מער קען ער רעדן צו השי"ת, ער האט עס גערופען "פראסטיק" און פלעגט בענקן און זאגט איי פראטסיק ווי איז מען זוכה צו פראסטיק.
ער פלעגט פארברענגט דערמיט אסאך שעה'ן, זיין סדר איז געווען ער האט זיך אויפגעזיכט א פלאץ ווי מענטשטן דרייען זיך נישט, דהיינו אין זיין טאטע'נס הויז איז געוען א בוידם וואס מען האט דארט געהאלטן שטרוי, האט ער זיך דארט באהאלטן מיט א תהלים'ל און האט האט דערמיט געשריגן צו השי"ת ער זאל זוכה זיין מקורב ווערן צו השי"ת. ער פלעגט אזוי רעדן צו השי"ת שעה'ן און טעג.
עס האט זיך אים אסאך געדוכט אז מען הערט אים נישט צו, מען וויל פון הימל ער זאל נישט זיין קיין עהרליכער איד, פארקערט גאר ער האט געהאט ראיות אז פון הימל דערווייטערט מען אים מיט אלע סארט וועגן, מען דארף אים נישט, ער האט געזעהן ווי עס גייט אריבער אסאך צייט און ער האט נאך נישט זוכה געווען צו דערנענטערט ווערן צו השי"ת, דאך האט ער זיך געשטארקט און געבעטן פון השי"ת.
ר' נחמן האט אמאל געזאגט ווען א מענטש פאלט אריין אין בלאטע, דער יצר הרע האט זיך געשטארקט אויף אים ער איז דורך געפאלן א עבירה, דארף ער שרייען און שרייען, ביז השי"ת וועט אים העלפן. ער האט זיך אמאל אויסגעדרקיט דער עיקר איז מבטן שאול שוועתי, דאס הייסט אזוי ווי יונה האט געזאגט ווען ער איז געווען אין די פיש און האט געשפירט ער איז ביים שאול תחתיות האט ער געשריגן צו השי"ת פון די אפגערונט פונעם שאול שריי איך צו דיר.
ווען א יונגער מאן האט אמאל געפרעדט ר' נחמן וויאזוי ווערט מען א עהרליכער איד, האט אים ר' נחמן געזאגט יעדע נאכט פארן לייגן טראכט אריין וויאזוי איז אריבער דעם טאג, אויב איז עס געווען מיט הצלחה דאן לויב און דאנק השי"ת רעדט צו אים און זאג אים געלויבט ביזטו פאר דעם גוטען טאג, העלף מיר אויף ווייטער מארגען זאל ווייטער זיין גוט, אויב איז געווען א נישט גוטער טאג דאן מאן דיר א חשבון היתכן מיינע טעג גייען אריבער מיט גארנישט וואס וועט אויסוואקסן פון מיר ביזה השי"ת וועט דיר העלפן.
איינער האט אמאל געפרעגט ר' נחמן וויאזוי ווערט מען א פיינער איד זאגט אים ר' נחמן זאלסט לערנען תורה, זאגט ער אים אין קען נישט לערנען, זאגט אים ר' נחמן טא זיי מתפלל און מאך התבודדות בעט זיך אויס פון השי"ת זאלסט קענען און פארשטיין תורה, געדענקט דורך תפלה קומט מען אהן צו אלעס גוט'ס צו קדושה, צו תורה צו אלעס גוטס פון אלע וועלטן (ליקוטי מוהר"ן ח"ב סי' קי"א).
רעדן מיטן מאמע לשון דווקארעדאַקטירן
אייגענטליך ווערט תפלה און התבודדות דערמאנט אין אלע ספרים, אבער ר' נחמן מברסלב האט געמאכט דערפון א גרויסער עיקר, ער האט געזאגט מען זאל זיך געוויינען רעדן צו השי"ת מיט דעם מאמע לשון דווקא, ווייל דער מאמע לשון איז נענטער צום נפש ווי א מענטש, דאס איז זיין מאמע לשון, און ער ווערט נתעורר און דערנענטער צו השי"ת דערמיט.
נאך אין די ערשטע יאהרן פון ר' נחמן ווען ער איז געווען א קינד האט זיך אזוי געפירט, אזוי נאכדעם וואס ער האט געגעסן און געבענטשן ברכת המזון האט ער גערדעט צו השי"ת אין אידיש דווקא, ער האט אים געלויבט אויף אידיש און געזאגט איך לויב דיר אז די האסט מיר געגעבן צו עסן און צו טרינקן, און האט אויסגערעכנט אלע זאכן וואס ער האט געגעבן ביי דער סעודה.
דאס אלעס איז געווען די נייער שיטה און וועג פון ר' נחמן אז יעדער מענטש זאל זיך געוויינען צו רעדן צו השי"ת אויף זיין מאמע לשון, אין זיין פאל איז עס געווען אידיש.
גיין אין פעלדרעדאַקטירן
ווען ר' נחמן האט גערעדט אז מען זאל מאכן התבודדות האט ער געזאגט אז דער עיקר התבודדות איז צו גיין אין פעלד, און אזוי ווערט געברענגט אין ליקוטי מוהר"ן (ח"א סי' נ"ב) אז דאס שלימות פון התבודדות איז צו גיין אין א פעלד, זיך אויסרעדן פאר השי"ת אלעס וואס עס קוועטש אים, ער שטייט דארט אז התבודדות איז צו גיין אין א פעלד דארט ווי מענטשן דרייען זיך נישט קיינמאהל, דאס הייסט מען זאל גיין אין אזא פעלד אינמיטן נאכט, דארט ווי א מענטש דרייט זיך נישט אפילו בייטאג, ווייל אויב סתם מענטשן דרייען זיך דארט, ווערט שוין די לופט נישט ריין, און דער וואס עס וויל זיך אפזונדערן פון דער וועלט וועט עס אים זיין שווער.
אין יאהר ה'תקס"ב נאך שבועות האט ר' נחמן געשיקט זיין טאכטער שרה די טאכטער פון ר' נחמן מברסלב זי זאל רופען א מענטש און אים געזאגט קום לאמיר גיין שפאצירן, ר' נחמן איז דאן געגאנגען אין פעלד מיט זיין תלמיד און אים געזאגט אויב די וואלסט ווען צוגעהערט וויאזוי יעדער גראז עקסטער לויבט און גיט א שירה פאר השי"ת, זי זינגט צו השי"ת אהן קיין פנויות און זייטיגע מחשבות, ווייל זי ווארט נישט אויף קיין שכר, עס איז זייער גוט צו זיין פרום צווישן זיי, דערמיט האט ר' נחמן געוואלט לערנען זיין נייער וועג מען זאל מאכן התבודדות און זיך אויסשרייען צו השי"ת, ר' נחמן איז דעמאלטס געגאנגען מיט זיין תלמיד צו א הייל אויסער די שטאט ר' נחמן האט גענומען א שערי ציון און זיך געזעצט מתפלל זיין, ער האט געוויינט און געשריגן צו השי"ת אסאך שעות, ביז עס איז געווארן פארנאכט און זיי זענען אהיים געגאנגען.
ר' נתן מברסלברעדאַקטירן
אנדערע ברסלבער חסידיםרעדאַקטירן
ר' נחמן האט אויסגעלערנט אלע זיינע תלמידים און נאכפאלגער'ס זאלן מאכן התבודדות און בעטן פון השי"ת.
ער האט געהאט א תלמיד ר' שמואל אייזיק מדאשיב פאר אים האט ער עקסטער אויסגעלערנט וויאזוי צו מאכן התבודדות.


text:
קריות
קריות איז די באצייכענונג אויף די שטעט אין געגנט פון חיפה מעטראפאלין, וואס זענען גאר נאנט צו דער שטאט, אלע אויפן צפון זייט פון דער שטאט. עס רעכנט אריין אין זיך פיר שטעט, קרית ים, קרית ביאליק, קרית מוצקין און קרית אתא, און נאך צוויי געגנטן, וואס געפונען זיך אונטער דער חיפהער שטאטראט אדמיניסטראציע, קרית חיים און קרית שמואל.
אין ישראל, ווערן מענטשן פון די אויבן דערמאנטע שטעט נישט גערופן אויפן נאמען פון זייער שטאט, נאר דער כלליתדיקער נאמען קריות.
עס זענען געווען מערערע פארשלאגן, צו פאראייניקן די שטעט. צום ביישפיל, קרית ביאליק און קרית מוצקין, ווי אויך מאכן פון זיי איין גרויסע שטאט, אבער קיינמאל נישט באשטעטיקט געווארן. אין 7טן יאנואר 2008, האט די רעגירונג געמאלדן, אז עטליכע שטעט וועלן זיך פאראייניקן מיט חיפה, וואס איז אויך קיינמאל נישט געשען.


text:
פּוילן פּוילן פּוילן פּוילן, פּוילן פּוילן פּוילן פּוילן,
ב"ה געקומען שוין קיין פּוילן, איך נעם די פּעק און וויל פון טרעין אראפ,
שטייט א פּאָלאַק און ער טוט באפוילן, יודן זאלן היטן זיך די קאפּ,
פּוילן איז א לאנד גארניט פאר יודן, יודן וועלן דא נישט קאנען זיין,
פול איז זי מיט שונאים און באנדיטן , עס איז א לאנד פון צרות און פון פּיין,
די פריינד גע'טויט סאיז נישט געבליבן קיינער, די הויז פארברענט געבליבן ער איז שטיינער,
איך בינד די פּעק, איך שלעפּ די זעק, איך פאר אוועק, צוריק אין וועג, און פולן זון, אהער אהין, ווער ווייסט וואו אהין,
איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אוועק, איך פאר אוועק אין גרויסן לאנגן וועג,
איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אוועק, איבער שטעט און שטעטלאך אָן אַן עק,
דער (פאָלאַקן??) אן א שיעור, קוקן אזוי בייז אויף מיר, בריקעלאַך אַזאָנע פלויטן, יאגן אייינער אן דעם צווייטן,
שטעטאלאך פעלדאלאך, דערפאלאך, וועלדאלאך, און אינמיטן שטייט א בוים, איך פאר אהיים.
טשעכן טשעכן טשעכן טשעכן, טשעכן טשעכן טשעכן טשעכן,
דער טשעך האט אונז באגעגנט מיט א צארן, און געהייסן ווייטער גיין אין וועג,
אין דייטשלאנד איז דאך אנדערשט נישט געווארן, באַראַקן פול מיט הונגער און מיט שרעק,
דער אונגאַר פאר'סמ'ט פון זיינע שכנים, ער האט זייער ליעב יודישע געלט,
דער פראַנצויז ער לאכט צו יעדן איינעם, און א מעסער האַלט ער זיך פאַרשטעלט,
אין אַמערקא האט מען משפחה, אפשר וועט זיין דאָרטן מיט הצלחה,
איך צייל די טעג, איך פאר אוועק, צוריק אין וועג, איך פּאַק די פּעק, איך פאָר אַוועק, איך פאָר אַוועק, צום צווייטן ברעג,
איך פאר אהיים, איך פאָר אַהיים, איך פאַר אָהיים, איך פאר אוועק, איך פאר אוועק אין גרויסן לאנגן וועג,
איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אוועק, איבער ברייטן וואסער אָן אַן עק,
עס פאָרט די שיף ארויף אַראָפּ, עס נאָגט די האַרץ עס ברעכט די קאָפּ, עס ווארפט אהער עס ווארפט אהין, ווער ווייסט וואו אהין, ווער ווייסט וואו אהין,
? ? ? ? ? ? ? ?, ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? בארגן ? ? ?, ? ? זארגן ? ניו יאָרק.
ביזנעס ביזנעס ביזנעס ביזנעס, האַריִ-אַפּ האַריִ-אַפּ,
א געטומל שטענדיג א געפילדער, שטענדיג לויפט מען ווי עס וואלט געברענט,
איך קוק אויס אינגאנצן ווי א ווילדער, די שיך צו-עפנט ארויסגערוקט די העמד,
און דער היפּי ווארפט אן מרה שחורה, און די פּריצות מאכט אייך צושאַנד,
און די נאַציס וואַקסן גאָר אָן מורה, און די שחורים הייבן אויך א האנד,
אין ארץ ישראל וועט מען פארן, מען דערציילט אז דארט איז גוט געווארן,
איך פאר אהין ?????? ??????, מען וועט זיך מאַכן דאָרט אַן אָרט, אַ שטיקל ברויט מיט מילך קוואָרט, מען פארט מען פארט,
איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אוועק, איך פאר אוועק אין גרויסן לאנגן וועג,
איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אהיים, איך פאר אוועק, אנטקעגן קומען יודן אויפן וועג,
איך גיב אויף זיי אַ מאָדנער בליק, זאג פאַרוואס פאָרט איר צוריק ענטפערט מען מיר טרויעריג נישטא קיין גליק נישטאָ קיין גליק,
פראָבלעמען שווערע אָן אַ צאָל, און אַז מען ווערט קראַנק אַ מאָל שרעקט מען זיך אַריינצוגיין און אַ שפּיטאָל.
גלות גלות גלות גלות, גלות גלות גלות גלות,
אינמיטן וועג איך שטיי מיר איינגעבויגן, און איך ווייס נישט וואו אהין צוגיין,
און מיט הייסע טרערן אין די אויגן, בעט איך ביי דעם אייבירשטן אליין,
זעהסט דאך אז סאיז אומעטום א מורה, דער יוד ער האט קיין ארט נישט אויף דער וועלט,
און די האסט באשעפער נישט קיין ברירה, נאר גיב אים אפ זיין לאנד און זיין געצעלט.


text:
זאב עלקין
זאב עלקין (העברעיִש: זאב אלקין; געבוירן ח' ניסן ה'תשל"א, דעם 3טן אַפּריל 1971) איז אַן ישראלדיקער פּאָליטיקער און א כנסת דעפוטאט פון דער ליכוד פארטיי. זינט מערץ 2013 דינט ער אלס שטעלפאַרטרעטער פונעם אויסערן-מיניסטער.
ביִאָגראַפֿיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
זאב עלקין איז געבוירן געוואָרן אין אין דער אוקראַיִנישער שטאָט כאַרקאָוו (דעמאלט – אין באַשטאַנד פונעם ראַטנפאַרבאַנד). ער האָט געלערנט מאַטעמאַטיק אינעם כאַרקאָווער אוניווערסיטעט זינט 1987 ביז 1990. אין 1990 איז ער געוואָרן דער שטעלפאַרטרעטער פונעם הויפּט פון דער ייִדישער קהילה פון כאַרקאָוו אטו דער גענעראַל-סעקרעטאַר פון דער באַוועגונג "בני עקיבא" אינעם ראַטנפאַרבאַנד. ער איז עולה געווען אין דעצעמבער 1990.
אין ישראל האָט ער זיך געלערנט אינעם העברעיִשן אוניווערסיטעט אין ירושלים, באַקומען די מדרגה פון באַקאַלאַוור אין מאַטעמאַטיק און די מדרגה פון מאַגיסטער אין געשיכטע.
אין סוף 1990ער יאָרן איז זאב עלקין געוואָרן אַ ראַטגעבער פונעם גענעראַל-דירעקטאָר פון דער ייִדישער אַגענץ (סוכנות) איבער די פראַגן פונעם רוסישן ייִדנטום. נאָך דעם, ווי אריאל שרון האָט געגרינדעט די פּאַרטיי "קדימה", איז זאב עלקין אַרײַנגעטראָטן אין איר. ער איז אַריין אין דער 17טער כנסת פון דער "קדימה"-רשימה. אין 2008 איז ער אַרויס פון ,קדימה" און אַרײַן אין "ליכוד"-פּאַרטיי. אין דער 18טער כנסת איז ער געווען דער פאָרזיצער פון דער רעגירונגס-קאָאַליציע. אין 2013, נאָך די וואַלן אין דער 19טער כנסת איז ער געוואָרן דער שטעלפאַרטריטער פונעם אויסערן-מיניסטער פון ישראל.
זאב עלקין האָט פיר קינדער. ער וווינט אינעם יישוב כפר אלדד אין גוש עציון.
וועבלינקען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- זאב עלקינס וועבזײַטל אויפן פייסבוק (העברעיש און רוסיש)


text:
1516
1516 איז דאס 16טע יאר אינעם 16טן יארהונדערט. אן עיבור יאר, וואס איז לאנג 366 טעג. אין יענער צײַט איז נאך נישט געווען קיין גרעגאריאנישער קאלענדאר, דערפֿאר איז דאס יאר נאר אינעם יוליאנישן קאלענדאר.
אלע דאטעס דא זענען לויטן יוליאנישן קאַלענדאַר.
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אומבאוואוסטע דאטע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- כואן דיאז דע סאליס, שפאנישער אויספארשער, אנטפלעקט דעם ריא דע לא פלאטא.
- געגרינדעט די ווענעציער געטא, די ערשטע געטא אין דער וועלט.
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- 13טן מערץ - וולאדיסלאוו דער צווייטער, מלך פון בעהמען און אונגארן (געב' 1456)


text:
חסדי אבות האט געשריבן:ערגעץ צווישן מירון און צפת, איז דא א שטאט וואו מען וואוינט אזוי ווי אין די צייטן פון תנ"ך.
ווייסט איינער ווי אזוי די שטאט הייסט, און וואו פונקטליך עס איז?
בס"ד
דא האט איר ענטפערס אויף די שאלות וואס איר האט מיר געפרעגט אין אישי. איך ענטפער אייך ברבים (מיט רשות) כדי ליהנות בני אדם, וואס האבן ענליכע שאלות.
מערת צדקיהו - געפונט זיך אונטער די רובע המוסלמי פון אלט שטאט ירושלים [אראבישע פערטל-קווארטל], ס'איז צווישן שער שכם און שער הפרחים.
מערת הנטיפים/מערת שׂורק/ מערת אבשלום - נישט ווייט פון בית שמש, דאס פלאץ האט גארנישט איינגעלייגט מיט אבשלום דער זוהן פון דוד מלך ישראל.
יהושע בין נון, זיין טאטע נון און כל בן יפונה, געפונען זיך אין אן אראביש דערפל טיף אין די שטחים אין די מערב ברעג, עס איז צופארן מיט א קאר בערך א שעה דרום פון קבר יוסף הצדיק, וואס איז אויך אין די שטחים. איך האב גערעדט צו איינעם וואס ער איז שוין געווען ביי יעדן קבר אין ארץ ישראל, ער האט מיר געזאגט אז איז געגאנגען דארט אלץ בחור און עס האבן אים באגלייט א סוויטע פון 30 סאלדאטן מיט געפאנצערטע טראקס!!
בדרך אגב די יארצייט פון יהושע בין נון כ"ו ניסן וואס איר האט נעכטן דערמאנט, איז מקורו א טור או"ח סי' תק"פ. דאס וואס איר האט עפעס דערמאנט אז מאנכע ווילן זאגן אז ל"ג בעומר איז זיין יארצייט, זעט מיר נישט אויס צו קראנט.
הר תבור – א שיינער הויכער בארג. מענשטן גיין דארט הייקינג און קריכן, עס איז בערך 40 מינוט פון טבריא, צום כיוון פון דרום מזרח.
נחל קישון - אין א טייך אדער ווי מרופט עס דא א River, וואס לויפט אריין שיעף פון דעם ים הגדול ביז טיף אינמיטן דעם גליל התחתון. עס הייבט זיך אן העכער חיפה אין די [הרי] גלבוע געגענט - מזרחית צפונית, ענדיגט זיך ביי עמק יזרעאל וואס איז בערך א 20 מינוט אוועק פון דעם באקאנטן געגענט עפולה און בערך 50 מינוט אוועק פון הר תבור, וואס איז פון דארט מער צום כיוון פון מערבית צפונית.
_____
אינטערסאנטע קברי צדיקים:
שופטים: דבורה הנביאה.דאס פלאץ הייסט 'קדש נפתלי' דארט ליגן אויך נפתלי בן יעקב, אשר בן יעקב, ברק בן אבינועם און יעל אשת חבר הקיני.
ברעם: ישעיהו הנביא (סמוך לברעם), עובדיה הנביא. אויך ליגן דארט, נחמן חטופה אדער קטופה און מר זוטרא.
כפר נחום: זייער אן אינטרעסאטע אריגינעלע מערה, דארט קען מען זען ווי אזוי א ריכטיגע מערה מיט כוכן זען אויס. דארט ליגט דער נביא נחום האלקושי, רבי תנחומא בעל המדרש תנחומא און לויט ישראל מאיר גבאי ליגט דארט אויך ר' תנחום, נישט קלאר וועלעכע ר' תנחום דאס איז.
פאר מער אינפארמאציע איבער די קברים קענט איר קוקן אינעם ספר 'קברי רבותינו'
_________
אפגעזונדעטע געגענטן:
איך האב גערעדט מיט צוויי פון מיינע פארבינדעטע אין ארץ ישראל און דאס איז די אינפארמאציע וואס איך האב באקומען.
קדיתא, וואס געפונט זיך נעבן קבר רבי טרפון האט יא עפעס לעקטער פון די זון, זייער שיטה איז מער מער צו לעבן היפי סטייל, ווי לעבן אזוי ווי אין די זמן פון די נביאים הראשונים. (מ'קען מחולק זיין פונקטליך וואס זייער מטרה איז) זיי זענען אבער היפש אפגעזונדעטע פון אלעס ארום.
יצהר, דאס איז די געגענט וואו מ'וואוינט ווי די זמן די נביאים הראשונים, דער פראבלעם איז, אז עס געפונט זיך טיף אין די שטחים נישט צו ווייט פון שכם. אני לכשעצמי וואלט קיינעם נישט געראטן דארט איינצושטיין פאר א שבת. קיינער פון מיינע פריינט האבן נישט געהאט קאנטאקט אינפארמציע בנוגע איינשטיין דארט פאר שבת.
________
סוסיא - הערליכע אלטע אויסגעגראבענע [ארכעלאגישע] שטאט (מן הסתם איז דאס די שטאט וואס ווערט דערמאנט אנהויב מסכת גיטין) קאל דעם אינגערמאן דאוועדאוויטש פאר א טור - 058-647-2448
______
קבר שאול, הגם עס שטייט אין תנ"ך אז דאס איז אין גבעת שאול, ווייס איך נישט דערוויל וואו דאס איז, עס ווערט נישט דערמאנט אין קיין איינע פון די ספרים וואס איך האב ביי מיר אין באזיץ, אזוי אויך האב איך ארום געפרעגט ביי די יודעי דבר און זיי האבן נישט געהאט תשובה לשאלתך.


text:
קארדאבער שול
קאארדינאטן: 37°52′47″N 4°47′0″W / 37.87972°N 4.78333°W
די קארדאבער שול (שפאניש: Sinagoga de Córdoba) איז א היסטארישע געביידע אינעם יידישן פערטל פון דער שטאט קארדאבע אין שפאניע, געבויט אין 1315.
די שול, וואס געפינט זיך אינעם היסטארישן צענטער פון קארדאבע, האט מען געבויט אינעם מודעכאר (Mudéjar) סטיל דורך ארכיטעקטן אונטער יצחק מאהעב (Isaac Moheb). די געביידע שליסט איין א הויף, אין וואס מען קומט אריין פון דער גאס, און וואס פירט צום פאליש וואס גייט אריין צום זאל וואו מען דאווענט. אויף דער מזרח זייט פון דעם אריינגאנג זאל זענען טרעפן וואס פירן צו דער ווייבערשול, וואס געפינט זיך אין דער דרום זייט פון דעם דאווען-זאל. די ווייבערשול קוקט אריין צו דער דאווען-זאל דורך דריי געפוצטע בויגנס. דער דאווען-זאל מעסט 6.95 מעטער אין דער לענג און 6.75 מעטער אין דער ברייט.
זייט מען האט פארטריבן די יידן פון שפאניע אין 1492, האבן די שפאניער געניצט די געביידע פאר פארשידענע צוועקן. אין 1977 האט מען אנגהויבן רעמאנטן די שול, און אין 1985 האט מען ווידערגעעפנט די שול לכבוד דעם 850סטן יאר פונעם געבורט פונעם רמב"ם.


text:
דזשורי דוטי
די אחראים: זייער נייגעריג, אחראי, thefact
- קענסט מיך?
- שר חמש מאות
- תגובות: 518
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג דעצמבער 04, 2008 12:45 am
באקומען א סאמענס צו דינען אין דזשורי! וויאזוי פטר'ט מען זיך?
- יאנאש
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8292
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך יוני 28, 2006 8:40 pm
- לאקאציע: וואו בינעך טאקע?
- קענסט מיך?
- שר חמש מאות
- תגובות: 518
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג דעצמבער 04, 2008 12:45 am
3x0 האט געשריבן:געוענדליך איז דא אויפן בריוו א טעלעפאון נאמבער, איך שוין אמאל געקאלט און געדינט אלס איינעמס טאטע, און געזאגט אז מיין זין, פארוועם איר האט געשיקט די בריוו, קען נשיט קיין ענגליש. און זיי האבן געזאגט אז ער דארף נשיט קומען.
יישר כוחכם! וועל מיר פרובירן צו טון כהוראת טריאוי, ויעזור השי"ת שאצליח במעשי ידי אמן ואמן.
יכול האט געשריבן:וואס האסטו מורא צו גיין? איך בין שוין אמאל געזיצען אויף א קעיס אלץ זשורי און עס איז גראדע זייער אינטערעסאנט.
אמאל קען מען גאר העלפען א איד אויך, און עס איז א קידוש השם אז אידן שטעלען זיך צו צו חוקת המדינה.
איך האב מורא ווייל איך הייב נישט אן צו יכול'ן ענגליש, און בכלל איך האב נישט די צייט און געדולד דערצו...
יאנאש האט געשריבן:איך בין גראדע יא איינמאל אראפ, און נאך עטליכע שעה זעהנדיג אז עס איז נישט אינטערסאנט האב איך זיי געפרעגט אויב עס גייט זיין קאורט פרייטאג, זיי האבן געזאגט אז יא, האב איך געזאגט אז פרייטאג קען איך נישט זיין דא אלץ איד, האבן זיי מיר געלאזט גיין און אריינגעשיקט א פערציג דאלערדיגן טשעקל.
איך פארשטיי פון דיינע ווערטער אז נאר איין מאל, און וואס טוט זיך מיט די איבריגע? קען מען סתם אזוי זיך נישט וואוסענדיג מאכן?
ספעשעלי אויב נעמסטו אן 3X0'ס עצה פון קאלען.
ווער זאגט דיר אז די האסט עס טאקע באקומען?
אפשר איז עס פארלוירען געווארען אין די מעיל?
וד"ל
(ס'איז נישט מיין אייגענע אויסטרעף, נאר ביי רוב היימישע אידען קומט עס ניטאמאל אן, ס'ווערט אלס פארלוירען)
- קענסט מיך?
- שר חמש מאות
- תגובות: 518
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג דעצמבער 04, 2008 12:45 am
- יאנאש
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8292
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך יוני 28, 2006 8:40 pm
- לאקאציע: וואו בינעך טאקע?
מיין ווייב איז שוין כמה פעמים גערופן געווארן און קיינמאל נישט געגאנען, עס קען גארנישט געשעהן ווייל זיי דארפן אויפווייזן אז דו האסט באקומען דעם שטיקל פאסט וואס עס איז נישט מעגליך נאר אויב זיי שיקן עס מיט די רעגיסטרירטע פאסט וואס פאדערט פון דיר אן אונטערשריפט.
(אחרי שובו זעה איך אז געדענק שרייבט די זעלבע זאך, נו זאל זיין שני כתובין)
כ'ווייס נישט פון וואס די רעדסט... איך וואס איך דריי מיך ביי די רעגורונג ווייסט אז ס'איז נישטא קיין שום רעקארד אז די האסט באקומען אזא בריוו... און די "פשוטער ארבעטער" קומסט מיר זאגען אז די האסט עס יא באקומען???....
ווען יענער האט נישט געכאפט וואס דער עסקן האט אים געזאגט און ווייטער געמוטשעט, "כ'האב דאך עס יא באקומען......."
האט אים די עסקן געענטפערט, "אז די האסט עס באקומען מוזטו דיך וויסענדיג מאכען, אבער דאנק גט ווילאנג די פאסט מאן דעליווערט עס נישט צו דיר....."
געדענק האט געשריבן:כ'האב אמאל געהערט ווי א איד פרעגט אן עסקן וועגן אזא ענין, גיט אים די עסקן א פרעג מיט אזא ביטול...
כ'ווייס נישט פון וואס די רעדסט... איך וואס איך דריי מיך ביי די רעגורונג ווייסט אז ס'איז נישטא קיין שום רעקארד אז די האסט באקומען אזא בריוו... און די "פשוטער ארבעטער" קומסט מיר זאגען אז די האסט עס יא באקומען???....
ווען יענער האט נישט געכאפט וואס דער עסקן האט אים געזאגט און ווייטער געמוטשעט, "כ'האב דאך עס יא באקומען......."
האט אים די עסקן געענטפערט, "אז די האסט עס באקומען מוזטו דיך וויסענדיג מאכען, אבער דאנק גט ווילאנג די פאסט מאן דעליווערט עס נישט צו דיר....."
ס'איז גוט פאר א ווערטל אבער ביי די רעגירונג איז נישטא אזא זאך ביי זיי גייט אהן די חזקה וואס חז"ל זאגן אז שליח עושה שליחותו,
קענסט מיך?, שיק מיר אן אישית וועל איך דיר פארבינדן מיט א מומחה אין דעם ענין ער וועט דיר זיין בייהילפיג בעז"ה אהן קיין דיסעפוינטמענט.
מורשת חכמי אמעריקא
- קענסט מיך?
- שר חמש מאות
- תגובות: 518
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג דעצמבער 04, 2008 12:45 am
בן בוזי האט געשריבן:געדענק האט געשריבן:כ'האב אמאל געהערט ווי א איד פרעגט אן עסקן וועגן אזא ענין, גיט אים די עסקן א פרעג מיט אזא ביטול...
כ'ווייס נישט פון וואס די רעדסט... איך וואס איך דריי מיך ביי די רעגורונג ווייסט אז ס'איז נישטא קיין שום רעקארד אז די האסט באקומען אזא בריוו... און די "פשוטער ארבעטער" קומסט מיר זאגען אז די האסט עס יא באקומען???....
ווען יענער האט נישט געכאפט וואס דער עסקן האט אים געזאגט און ווייטער געמוטשעט, "כ'האב דאך עס יא באקומען......."
האט אים די עסקן געענטפערט, "אז די האסט עס באקומען מוזטו דיך וויסענדיג מאכען, אבער דאנק גט ווילאנג די פאסט מאן דעליווערט עס נישט צו דיר....."
ס'איז גוט פאר א ווערטל אבער ביי די רעגירונג איז נישטא אזא זאך ביי זיי גייט אהן די חזקה וואס חז"ל זאגן אז שליח עושה שליחותו,
קענסט מיך?, שיק מיר אן אישית וועל איך דיר פארבינדן מיט א מומחה אין דעם ענין ער וועט דיר זיין בייהילפיג בעז"ה אהן קיין דיסעפוינטמענט.
ריזיגע ריזיגע ריזיגע יישר כוח, הרב בן בוזי שליט"א.
- קענסט מיך?
- שר חמש מאות
- תגובות: 518
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג דעצמבער 04, 2008 12:45 am
יכול האט געשריבן:וואס האסטו מורא צו גיין? איך בין שוין אמאל געזיצען אויף א קעיס אלץ זשורי און עס איז גראדע זייער אינטערעסאנט.
אמאל קען מען גאר העלפען א איד אויך, און עס איז א קידוש השם אז אידן שטעלען זיך צו צו חוקת המדינה.
גם אני בנערותי עשיתי כן. אין די יונגע יארן האב איך אמאל מיטגעהאלטן א זייער אינטרעסאנטע קעיס פאר כמעט א גאנצע וואך. מיין באלעבאס איז געווען וואויל און האט מיר באצאלט פאר די טעג, און אויך די יוסטיץ דעפארטמענט האט מיר געשיקט אפאר ברעקעלעך אין די פאסט. אבער די קעיס אליינס איז געווען גאר גאר אינטרעסאנט. למעשה האבן זיי געסעטלד דאנערשטאג נאכמיטאג און דארט האט זיך עס געענדיגט.
דרך אגב, אין די ערשטע טאג האב איך געשיקט א צעטעלע צום שופט (א פרייע איד) אז פרייטאג מוז איך אהיים גיין פרי און ער האט פארשפראכן צו ענדיגן די קעיס פרייטאג גענוג פרי אז איך זאל קענען אהיים קומען באצייטנס.
- קענסט מיך?
- שר חמש מאות
- תגובות: 518
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג דעצמבער 04, 2008 12:45 am
קענסט מיך? האט געשריבן:עמעצער קען פליז אראפלייגן וויאזוי ס'גייט צו די פראצעדור? וואס טוט מען די ערשטע זאך ווען מ'קומט אן דארט, וויאזוי גייט צו דער געשעפט?
איך בין געווען אין דאונטאון מאנהעטן.
קודם ווען מען קומט אן גייט מען אדורך סעקיורעטי און מען דארף איבערלאזן די סעלפאון ביי זיי. דערנאך גייט מען אריין אין א ריזיגע זאל (געווענטליך איז עס אין א מאנטאג) פול מיט הונדערטער דזשורי דוטי'ערס. דערנאך קומט איינער אריין און איז מסביר די פראצעדור פון די דשורי. דערנאך קומען אריין איין קארט קלערק נאכן אנדערע און זיי רופן ארויס די נעמען פון א רענדאם גרופע פון מענטשן. די וויכטיגער די קעיס איז, די מער מענטשן זיי וועלן ארויף רופן ווייל זיי ווייסן אז אין א וויכטיגע קעיס וועלן מער מענטשן גע'פסל'ט ווערן. ביי מיין קעיס האט מען גערופן בערך דרייסיג מענטשן. און מען איז ארויף צו די זיבעטע שטאק וואס דארט איז געווען די קארט ציממער און די ריכטער פון די קעיס ווי איך בין געווען גערופן. דערנאך האט מען ארויס גערופן בערך זעכצן פון אונזער גרופע און געהייסן זיצען אין די דזשורי באקס. די ריכטער האט יעדעם אויסגעפרעגט אפאר שאלות שיקענדיג דערביי ארויס אפאר מענטשן. דערנאך האבן די לויערס פון ביידע זייטן געפרעגט א יעדעם כל מיני קשיות און זיי האבן פארשיקט נאך אפאר אזוי ביז עס איז געבליבן ניין. דערנאך האט די ריכטער און ביידע לויערס מסביר געווען בקיצור ווער די תובע און ווער די נתבע איז און בערך פארציילט וואס די מעשה איז. און זיי האבן געפרעגט אויב איינער פילט אז ער וועט נשיט קענען אורטיילן אן קיין נגיעות. היות די תובע ביי דער קעיס איז געווען א פאליציי אפיציר און איינע פון די דזשורי'ס פאטער איז געווען איינס איז ער אויך געגאנגן, אזוי איז געבליבן (דאכצעך) ניין אין די דזשורי באקס. זיבן זענען די דזשורי, און צוויי זענען עקסטרע חברה אויב עפעס געשעהט און איינע ווערט קראנג אדער גע'פסל'ט אין מיטן פון די קעיס. די וואס זענען נישט געווען א חלק פון די דזשורי גייען צוריק אראפ צו די גרויסע זאל און ווארטן פאר נאך א קעיס, אזוי קען מען דארט זוצן ביז סוף וואך, אדער ביז די קארט זעהט איין אז זיי וועלן שוין נישט דארפן מער דזשורי חברה דער וואך. איך האב מיך גראדע געפריידט אז איך האב באלד באקומען א קעיס און אז איך האב נישט געדרפט זיצן א גאנצע וואך און משוגע ווערן פאר ליידיג גיין.
וואס נאך ווילסטו וויסן?
- שניאור אייזיקאוויטש
- שר מאה
- תגובות: 107
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך ינואר 21, 2009 8:34 am
- farshlufen
- שר עשרים אלפים
- תגובות: 23257
- זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
- לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק
דאס אז עס איז געווען אין אלול איז מיר געווען א שטיקל ערוואכונג אז נאך אביסעלע דארף מען זיך שטעלן לדין פארן זוכר כל הנשכחות.
- יאנאש
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8292
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך יוני 28, 2006 8:40 pm
- לאקאציע: וואו בינעך טאקע?
דזשורי דוטי
ווי זוי קען מען זיך ארויס דרייען?
אפשר לוינט זיך יא צו גיין?
אויב איינער האט עפעס עקספיריענס ביטע מיט-טיילן,
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 13 געסט


text: אַלעמען ווייסט אַז גערלז זענען גאַנץ באַזאָרגט צו אידיש.עס וואָלט ניט האָבן געווען שאַרף אויף דעם יינגל לעצטנס געקויפט קאַנווערטאַבאַל, ער וואָלט נישט פירן עס מיט איר ערגעץ, שטעלן אַראָפּ ווייַטער צו איר אויף די בעט און פּרובירן צו לעפל-פיטער אים פון די טיש.און פֿאַר די גערלז זייער באַליבט דאַלז ביסט דער בעסטער פון פריינט.פון קורס, פילע מענטשן טראַכטן אַז "מיידל - דער יקספּעקטאַנט מוטער," אַזוי זי זאָל שפּילן מיט דאַלז-מלאַדעלצאַמי, אָבער אין פאַקטיש לעבן, גערלז זענען מער אינטערעסירט אין דאַלז אין דער געשטאלט פאַשיאָניסטאַ בראַץ.יעדער מאָדערן מיידל וויל צו וואַקסן אַרויף ווי געשווינד ווי מעגלעך, צו ווערן זייַן לעצטע אין אַ יקסייטינג און וויבראַנט וועלט גאַדערינגז אין קאפייען, ריידינג אַ שיין מאַשין, אַ באַזוכן צו אַ שיינקייט סאַלאָן און שאַפּינג.וואָס איז די ראָלע מאָדעל זי גיט מאָדערן געזעלשאַפט.אין קשר מיט דעם ליאַלקע-קינדער זי האט ניט ווי זייער פיל.עס דאַרף דאַלז גערלז, מיט גערלז זאָל זייַן בלענדיק.ווי טאָן זיי קוקן?קוק בייַ די שפּיץ פֿאַר די צייַט זייַענדיק מאָקסיע.עס איז געווען אַז וועג מיט רייַך ליאַלקע גאַרדעראָב און שיין באַשטאַנד וועט זייַן דער בעסטער פרייַנד פֿאַר קיין מאָדערן מיידל.מאָקסיע ארויס אויף די מאַרק ווי אַ פאַרבייַט פֿאַר בראַץ דאַלז זענען נישט מאַניאַפאַקטשערד ענימאָר.זי אַפֿילו וויזשוואַלי ענלעך צו זיי, כאָטש זיי זענען געזען ווי פּראָדוסערס ווייניקער העל און פּראָסט ווי זייַן פאָרויסגייער.וואָרט מאָקסיע - איז סלענג אויסדרוק וואָס מיטל מוט.פֿאַר אַלע יענע וואס ווי אַ פּוסט פּלאַסטיק ליאַלקע, שניט פּלאַן פון דעם קוואַרטעט איז נישט ליבע, ווייַל קוקט שיין דרייסט.מאָקסיע דאַלז זענען געהייסן: סאַשאַ, סאָפינאַ, לעקס און יווער.ווען איר קוק בייַ זיי ענג, זיי וועלן באשטימט דערמאָנען עמעצער.קיין פּינטלעך קאָפּיע פון דער פרעמד און מאָדנע נוסח און קוילעלדיק דערפאַרונג.יא, ווי די כעראָואַנז מאָקסיע קולט באקאנט סעריע "סעקס און די סיטי."דאס איז נישט חידוש.אין דער צייַט, בשעת מאַם וואַטשיז מיט אינטערעס די אַדווענטשערז פון 4 ניו יארק פריינט, פערגעטינג צו מאַכן די געזונט פון דער טעלעוויזיע איז ווייניקער ווי אָדער טשעק צי דער קינד איז געווען שלאָפנדיק, די גערלז אַבזאָרבד זיכער אַטאַטודז און פּאַטערנז.און, אין דער אַוועק פון אַלטערנאַטיוועס, זיי ווערן אין זייער אויגן בלויז רעכט.כל קיץ אַקאַמפּאַניינג מאָקסיע דאַלז האָבן אַ פּלאַץ פון פאַרשידענע עלעמענטן וואָס קענען שפּילן אַ פאַרשיידנקייַט פון סיטואַטיאָנס.מיט דער אַנטוויקלונג פון די אינטערנעט, ווי איר וואָלט דערוואַרטן גאַמעס פֿאַר גערלז מאָקסיע געקומען צו הנאה גרויס פּאָפּולאַריטעט ווייַל פּלייינג זיי האט ניט דאַרפֿן צו קויפן אַ אַנדערש שטעלן פֿאַר פּלייינג פאַרשידן סינז.עס איז נאָר נייטיק צו לויפן די שפּיל און איר האָבן די אַלע די מעגלעך יסודות פֿאַר פאַרשידענע שפּיל קאַמבאַניישאַנז.א ריזיק נומער פון פאַרשידענע קאָסטיומען, באַשטאַנד, און אַפֿילו פרויען ס קאַרס.גאַמעס פֿאַר גערלז מאָקסיע פאַראַנען אויף פילע זייטלעך, אַזוי איר וועט נישט זייַן אויך שווער צו געפֿינען די רעכט אָפּציע.


text:
moshav zekeinim האט געשריבן:וואס מיינט ביי דיר א קראנקע נשמה?
moshav zekeinim האט געשריבן:פירן א ויכוח מיט א טויטן וואס קען נישט עפענען דאס מויל און איר באשולדיגן ביי איר לעצטן וועג ברבים אויף איר אייגענער טויט וואס איז געטון געוורן צוליב עגמת נפש איז גארנישט אזוי שיין.
אבער זיי מיר מסביר, וואס הייסט דאס "געלאזט אויף הפקר"?
moshav zekeinim האט געשריבן:טאמער לאזט זי אפ איר קאמיונעטי וואו זי וויל מער נישט לעבן הייסט עס אז זי האט איבערגעלאזט די קינדער אויף הפקר? פארוואס?
moshav zekeinim האט געשריבן:אדרבא, זאל מיר איינער ברענגען א מקור מוסמך אדער א געזינטע סברה אז זי איז נישט געווען אינטרעסירט אין אירע קינדער, און אויב עס איז טאקע אזוי געווען, צו איז עס געווען צליב הפקירות וסיבת נפשיות אדער צוליב עפעס אנדערש?
סתם פארוואסערטע סברות איז נישט אינטרעסאנט.
א איד האט געשריבן:וואס הייסט צוגענומען קינדער פון א מאמע, ווער האט צוגענומען? די עידזש איז שייך צו צונעמען?
באניצער וואס לייענען דעם פארום: berlbalaguleh, Google [Bot] און 5 געסט


text:
אביגדור ליבערמאן
אֲבִיגְדוֹר "איוועט" ליבערמאַן (געבוירן י"ז תמוז ה'תשי"ח, 5טן יולי 1958 אין קעשענעוו) איז א כנסת-דעפּוטאט און א געוועזענער פארטיידיקונגס מיניסטער פון ישראל. ער איז געווען א מיניסטער און א וויצע פּרעמיער-מיניסטער אין דער קאָאליציע-רעגירונג פונעם פרעמיער מיניסטער אהוד אלמערט. ער איז געווען דער הויפט פון דער קאנצעלאריע אין דער פריערדיקער רעגירונג פון בנימין נתניהו.
ער פירט אן און האט געגרינדעט די דריטע לויט דער גרייס פארטיי אין דער איצטיקער ישראלדיקער כנסת ישראל ביתינו (היינט א טייל פון דער ליכוד-ישראל ביתנו גרופע).
ער ווערט פארעכענט פאר א רעכטן פאליטיקער, זייער שארף עקסטרעם קעגן די פאליסטינער אין דעם מיטל מזרח קאנפליקט.[1]
יונגע יארןרעדאַקטירן
ליבערמאן איז געבוירן געווארן צו זיינע עלטערן לעוו און אסתר פורה פון קעשענעוו. ער איז ארויף קיין ישראל פונעם סאוועטן פארבאנד פון מאלדאווע.
אין זיינע יונגע יארן איז ער געווען א מיטגליד אין דער גרופע כ"ך.[2]
פאליטיקרעדאַקטירן
סוף חודש מיי 2016 האט ליבערמאן געפירט א קאאליצישע פארהאנדלונג מיטן ליכוד און האט דערגרייכט אן איינשטימונג וועגן איינשליסן זיין כנסת פראקציע אין דער קאאליציע, וואו ער איז געווארן פארטיידיגונגס מיניסטער. אלס רעאקציע האט ארלי לוי-אבעקאסיס פארלאזט "ישראל ביתנו", און צוויי מיניסטארן האבן פארלאזט די רעגירונג, משה יעלון און אבי גבאי.
משפחהרעדאַקטירן
ליבערמאן מיט זיין ווייב, א לייַטיש פרוי אלה ציפקין האט ער דריי קינדער, יעקב עמוס און מיכל.


text:
דאו זשאונס
דאו זשאונס & קאמפאני איז א אמעריקאנער פובלישונג און פינאנציעלער אינפארמאציע פירמע.
די פירמע איז געגרינדעט געווארן אין 1882 דורך דריי רעפארטערס: טשארלס דאו, עדווארד זשאונס, און טשארלס בערגסטרעסער.
זיי פארמאגן און פארעפנטלעכן צווישן אנדערע די פרעסטיזשפולע טעגליכע ביזנעס צייטונג וואל סטריט זשורנאל, די וואכענטליכע בעראנס מאגאזינע און נאך עלעקטאראנישע פינאנציעלע אינפארמאציע סערוויסעס.
ווי די ניו יארק טיימס און וואשינגטאן פאסט זענען די אקציעס פון דער קאמפאני פובליקלי געהאנדלט אבער עס איז אנגעפירט און אונטער דעם בעלות פון זעכציג פראצענט שעיר האלדערס וואס פלעגט יארן לאנג באלאנגן צו די בענקרפעט פאמיליע. היינט צוטאגס זינט 2007 איז דאס פארקויפט געווארן פאר רופערט מארדאקס ניוז קארפ פאר 5 ביליאן דאלער.


text:
- די צייטונג האט אנגעהאלטן א חודש צייט. דער פעטער ז"ל האט נאך געלעבט, בערך א פערציג יאר [צוריק]. און ער האט געהייסן פארמאכן דעם צייטונג, תיכף ומיד. האט ער געזאגט, א צייטונג, דארף, מעלדן, אלע נייעס; ער דארף דאס דעקן, מעלדן בהרחבה, מיט א ברייטקייט, און מסביר זיין, מיט א טעם, ווי דער דרך פון א צייטונג. עס איז נישט מעגליך, אז מ'זאל נישט נכשל ווערן אין ציוניסטישע פראפאגאנדע – אזוי האט ער געזאגט, בשגגה, נישט וועלנדיג. האט ער געהייסן פון איין טאג צום אנדערן טאג, יא, פון איין טאג צום אנדערן טאג, מ'זאל זאפארט פארשפארן.
איך טראכט צוריק, וואס וואלט ער געזאגט היינט צו טאג צו די אידישע ראדיא, וואס וואלט ער געזאגט אויף דעם? ער'ט יעדן טאג, מפרסם די נייעס, מיט א ביאור מיט אן הרחבה, אלע פיטשיווקעס, אזוי... דער אידישער ראדיא האט א חלק אין בלבול המוחות, א ציוניסטישע שטימונג, ציונות כשר למהדרין, משפיע ביודעין ובלא יודעין, דעות נפסדות, רעגליעזע (?) ציונות, פרומע ציונות, אין אומר ואין דברים.
פאר'ן צוקומען צו דעם רבי'נס שטוינענדער היפאקריטסטווע, איז וויכטיג אנצואווייזן אויף די אפענע היסטארישע שקרים וואס דער רבי שליט"א האט דא אויסגעזויגן פון פינגער כדי צו קאכן זיין אגענדע.
פון דעם ערשטן מינוט וואס סאטמאר איז געווען אינסטרומענטאל איבערצונעמען די צייטונג "דער איד", איז דער ציל געווען דאס צו פארוואנדלען אין א געהעריגער טאג-צייטונג גענוי ווי די אנדערע אידישע צייטונגען וואס זענען דעמאלט ערשינען. יעדע פאר יאר זענען ערשינען ארטיקלען אין "דער איד" וואס האבן גערעדט וועגן דער האפענונג אז איין טאג וועט "דער איד" קענען אנפאנגען צו ערשיינען יעדן טאג פון דער וואך. ענדליך איז דאס ערמעגליכט געווארן אין די סוף ל'-יארן, ווען די "אידישע צייטונג" האט אנגעפאנגען צו ערשיינען דורך אן אליאנץ פון סאטמארער און ליובאוויטשער שרייבער.
יא, אין דער צייט וואס דער עקסטרעמערער עלעמענט אין סאטמאר האט שוין פרובירט צו די היינטיגע שנאה מעטאדן פון אפפרעמדן יעדן וואס גייט נישט אין שפאן, איז ליובאוויטש נאך געווען אפיציעל כשר אין סאטמאר (כ'האף זיך צוריקצוקערן צו דער טעמע אין א צוקונפטיגן ארטיקל פון די "דער איד" ארכיוון), און די "אידישע צייטונג" האט זיך געעפנט בברכתו פון האדמו"ר מסאטמאר ז"ל.
ווען די טעגליכע "אידישע צייטונג" האט זיך געעפנט, זענען תיכף ארויסגעשפרינגען די בלינדע עקסטרעמיסטן און יעדן טאג האבן זיי פרובירט צו טרעפן חטאים פון דער צייטונג. האדמו"ר מסאטמאר איז שוין געווען אין זיינע לעצטע יארן, און איז גרינג מאניפולירט געווארן דורך די אלע עקסטרעמיזם-הונגעריגע פארשוינען. ענדליך איז איין טאג ערשינען אין דער "אידישער צייטונג" א באגריסונג פאר דעם שרייבער הילל זיידמאן, און די קיצונים האבן דאס אויסגענוצט צו העצן דערקעגן פאר'ן רבי'ן. די העצעס, נאכדעם וואס אזעלכע רבנים ווי האדמו"ר מקאשוי ז"ל האבן זיך דערין אריינגעלייגט, זענען געווען דער גורם אז דער סאטמאר-ליובאוויטשער אליאנץ איז געבראכן געווארן, און די צייטונג האט אויפגעהערט צו ערשיינען.
אבער די היפאקריטסטווע פון דעם סאטמארער רבי'ן שליט"א איז נאך פיל מער איראניש און טראגיש. אונטער זיין נשיאות ווערט שוין יעדע וואך אין די לעצטע 14 יאר ארויסגעגעבן "דער בלאט", א דיקע צייטונג אנגעפילט מיט טפשות און רשעות, אין א קלארע באווייז אז עס איז אינגאנצן נישט קאנטראלירט דורך מענטשן מיט מער ווי עטליכע אונסעס שכל אין קאפ. די צייטונג וואס האדמו"ר מסאטמאר האט כלומרשט אפגעשטעלט ווייל עס איז נישט מעגליך גענוג נזהר צו זיין, איז יעדן טאג ערשינען מיט קארגע פיר זייטן. דורכאויס דעם גאנצן חודש וואס די "אידישע צייטונג" איז ערשינען, זענען געדרוקט געווארן ווייניגער זייטן ווי עס ווערט היינט געדרוקט אין "דער בלאט" אין איין איינציגער וואך!
ווי טראגיש און ביטער אז פשוט'ע פאקטן וואס שרייען אין פנים אריין מיט קולי קולות דרינגען נישט דורך דעם הארץ און געוויסן פון א מענטש וואס שטייט בראש פון א גרויסער געמיינדע אידן. די געמיינדע באשטייט פון טויזנטער אנשים, נשים וטף; פרישע דורות וואס וואקסן אויף קוקנדיג אויף אים ווי דער מוסטער פון צדקות און אמת. וואס קען מען ערווארטן פון אזעלכע תינוקות שנשבו, וועלכע ווערן געקארמעט מיט דברי הבל פון שנאה און השחתה פון קליינווייז אן. עס איז אפילו שווער זיי צו באשולדיגן ווען זיי לעבן אין א וועלט פון אילוזיע, וואו אמת ושקר זענען משמשים בערבוביא.


text:
זר זהב האט געשריבן:גאלד, וואס זאגסטע צו זיינע חו"ר שיעורים? און כ'מיין ס'דא אויך פון אים אויף תפילה
גאלד האט געשריבן:און אביסל ווי א ראבאט
זר זהב האט געשריבן:ער לערנט דאך פאר אין דעעש (אדער פלעגט ער) יעדע ליל שישי חו"ר פאר א ריזן ציבור, און יעדע נאכט לערנט ער גמרא פאר א קלענערען עולם, איז דאס וואס דו צוטיילסט צווישן א קלענערען און גרעסערן עולם? כ'בין נישט באקאנט וואו נאך געט ער שיעורים פאר א ריזן ציבור?
געפילטע פיש האט געשריבן:גאלד האט געשריבן:און אביסל ווי א ראבאט
האסט עס גענאגעלט אויפן קאפ, איך בין קיינמאל אויף זיינע שיעורים קיין מבין נישט געווען, אבער זיין רעדן איז אזוי טרוקן אז ס'קען איינשלעפן א חתן אינמיטן טאנצן, ער קען צאמווארפן קושיות און פשעטליך, גאונות מיט בקיאות, אבער אלעס אויפן זעלבן מאנאטאון, אזש מ'קען צופלאצט ווערן. איך מיין אז א דראמא קלאס קען עם אסאך צוהעלפן אז דער עולם זאל מער מיטהאלטן די שיעור.
newkave האט געשריבן:אפשר איז עס די ראשי תיבות פון זיין נאמען, און די וד'ל איז פשוט זיין אונטערשריפט??
smartinof האט געשריבן:זיינע סיפורים זענען גווענליך אן קיין מקורות וואס דאס קען זייער נערוועז מאכן, און איך מיין דער בעש"ט וואלט געדארפט אראפקומען צוויי הונדערט יאר פריער צו קענען געבן פלאץ פאר י"ח גרינוולד מעשות זאלן קענען מקוים ווערן
באניצער וואס לייענען דעם פארום: נישטא קיין אנליין באניצער און 3 געסט


text:
באַניצער רעדן:דיפלאמאט
טײַערער הױך-געשעצטער פרײַנט, ברוך בואך צו דער יידיש-וויקיפעדיע! די פֿרײַע און אָפֿענע ענציקלאָפּעדיע פֿאַר יעדן אײניק צו לײענען און שרײַבן.הילף:רעדאקטירן א בלאט) און פאררעכט וויאזוי איר פארשטייט. בעפאר איר היט אויף אייער ענדערונג איז גוט צו דרוקן "ווייזן פאָרױסקוק" אונטן, דערמיט צו פארזיכערן אז אייער ענדערונג שטייט גוט אינעם בלאט. ביטע ערקלערן די אייגנארטיגקייט פון דער ענדערונג אינעם "קורץ ווארט" קעסטל, אדער צולייגן איינצלהייטן אינעם "שמועס" בלאט.
שמועס בלאט פונעם בלאט. דארט קען מען ארומרעדן מיט אנדערע וועגן דעם אינהאלט פונעם ארטיקל. צום שמועס בלאט קען מען צולייגן א פרישע נושא דורכן דרוקן אויפן "צושטעלן טעמע" צינגל וואס געפינט זיך העכערן בלאט.
מען שרייבט זיך יא אונטער נאך יעדער הערה אין דעם שמועס בלאט. כדי דאס צו טון זאל מען צולייגן פיר ~ שטרעכלעך צום סוף פונעם טעקסט וואס מען שרייבט, (אזוי: ~~~~), דאס וועט אויטאמאטיש איבערגעדרייט ווערן בײַם אויפֿהיטן אלס אן אונטערשריפט װעלכע אַנטהאַלט אײַער נאמען, און א לינק צו אײַער באניצער בלאט, און די פונטקלעכע צײַט און דאַטע.
באַניצער בלאט וואס מען קען דערצו אנקומען דורכן דרוקן אויף דעם נאמען פונעם באניצער, באדינט בדרך כלל דעם באניצער כדי ארויסצושטעלן זיינע אייגענע איינצהייטן. אין דעם רעדן בלאט קען מען אים איבערלאזן מעלדונגען. דער באניצער וועט זען ווען ער האט א נייע מעלדונג וואס ער האט נאכנישט געליינט.
קאפירעכט באשיצט. סיי ארטיקלען און סיי בילדער- מען טאר נישט ארויפלייגן בילדער וואס מען טרעפט אויפן אינטערנעט, בלויז אויב מען האט בפירושע רשות דאס אהער צוברענגען.
הילף אַרטיקלען וואס ערקלערן די כללים פונעם שרייבן. פאר פראבעס זיך אויסצולערנען ווי אזוי צו שרייבן און ווי אזוי צו ענדערן פרובירט זיך שפילן אין זאמדקאסטן.
מיר קוקן ארויס אויף אייערע בײַשטײַערונגען, און ווינטשן אײַך הצלחה, מיט פיל דאנק פארן זיך אנשליסן אין אונדזער בשותפותדיקן פראיעקט.
מיט דאנק
פון אלע וויקיפעדיע באניצער, לייענער, און שרייבער
פארוואס האסטו אויסגעמעקט מיין שטימע?--משה פון פראג 01:45, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- ווייל נייע באנוצער טוען דא עפעס אנדערשט ווי מאכן וואלן.--דיפלאמאט 01:46, 31 ינוואר 2007 (UTC)
איך פארשטיי נישט, א נייע באנוצער טאר נישט שטימען? ביז ווען הייסט מען ניי?--משה פון פראג 01:47, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- א חודש מיט 50 עדיטס.--דיפלאמאט 01:48, 31 ינוואר 2007 (UTC)
אה, אנטשולדיגט, נישט אלעס דארף איך דאך וויסן די ערשטע מינוט :). אבער זאג מיר, וואו קען איך זעהן די אלע הלכות? עס שטייט ערגעץ? וויאזוי קען איך דאס אלעס וויסן?--משה פון פראג 01:50, 31 ינוואר 2007 (UTC) וויקיפעדיע:פאליסי--דיפלאמאט 01:52, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- נאך א קשיא, שרייבן אין די וואלן פעידזש מעג איך יא? דאס הייסט דאך נישט געוואוט? סתם שרייבן סברות פארוואס יא אדער פארוואס נישט. ביטע ענטפער מיר מיט א מקור וואו עס שטייט אז איך מעג יא אדער נישט. יישר כח פאר דיינע ריכטיגע ענטפערס--משה פון פראג 02:02, 31 ינוואר 2007 (UTC)
נישט שרייבן קיין סעקס נייעסרעדאַקטירן
סאיז דאך געבליבן אז מ'גייט מער נישט שרייבן? דו שרייבסט נייעס פון תועבה וואס איז געהעריג א עדאלט סעקסואלע אישו.--משה פון פראג 01:59, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- אויב רעדסטו פון די וואוטס. דאן איז דאס פארלוירן. אויב רעדסטו אז א נייעס אינטערסירט דיר נישט דאן טרעף נאך איינעם צו דיר און מעק.--דיפלאמאט 02:02, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- באנוצער געוואלד האט דאך געזאגט אז עס איז אים נישט אינטערסאנט קיין סעקס נייעס, מען האט אים צוריקגעפרעגט פארוואס, האט ער געזאגט אז ס'נישט קיין נפקא מינה, עס איז אים נישט אינטערסאנט. סאו מיינט דאס אז איך האב איינעם מיט מיך. ריכטיג?--משה פון פראג 02:03, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- טוה א טובה און ענטפער ווי אמשנעלסטן, און נישט עס זאל דא פארגיין א מלחמה ווי היינט אגאנצן טאג. און נישט דריי צוריק איידער דו רעדסט זיך דורך. זיי מיר מסביר פארוואס דו דרייסט צוריק ווען איך ווייז דיר אויף אז איך האב נאך איינעם מיט מיר. איך בעט דיך. ווייל אז דו דרייסט צוריק מיינט אז דו ביסט דא און דו האסט געליינט וואס איך שרייב דיר, און דו איגנארירסט מיך--משה פון פראג 02:05, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- ווייל אויף צו מעקן נייעס האט עטס פארלוירן די וואלן. און אויף נישט אינטערסאנטקייט האט עטס נישט ביידע ערקלערט דירעקט אז דאס איז נישט אינטערסאנט און פארוואס--דיפלאמאט 02:14, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- טוה א טובה און ענטפער ווי אמשנעלסטן, און נישט עס זאל דא פארגיין א מלחמה ווי היינט אגאנצן טאג. און נישט דריי צוריק איידער דו רעדסט זיך דורך. זיי מיר מסביר פארוואס דו דרייסט צוריק ווען איך ווייז דיר אויף אז איך האב נאך איינעם מיט מיר. איך בעט דיך. ווייל אז דו דרייסט צוריק מיינט אז דו ביסט דא און דו האסט געליינט וואס איך שרייב דיר, און דו איגנארירסט מיך--משה פון פראג 02:05, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- וואסא חילוק פארוואס? די פאליסי זאגט נישט אז מען דארף ערקלערן דירעקט מיט פארוואס בלא בלא בלא. עס איז נישט אינטערסאנט דארף עס אראפ! אז נישט קענסטו דאך אנפילן פופציג בלעטער אזויווי דער בלאט מיט אלע שטותים נייעס.--משה פון פראג 02:16, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- יא דאס איז זייער אינטערסאנט. און געוואלד זאגט בלויז אז זיין סטראגעדיע צו בויען וויקיפעדיע ביי פרומע מאכט אים דאס וועלן אראפנעמן. אויף דעם איז ער נישט בכוח דאס צו טאן.--דיפלאמאט 02:17, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- געוואלד שרייבט דאס פאלגענדע: און קורצן אויף וואס די האסט מיך געפרעגט: ניין איך בין נישט אינטערעסירט. עד כאן. און איך זאג אויך קלאר דאס איז נישט אינטערסאנט. עס שטייט אינערגעץ נישט אז מען מוז אפגעבן דין וחשבון פאר יעדן שמויגר. אויב איז עס נישט אינטערסאנט פאר צוויי דארף עס אראפ. יעצט אדער זיי מוחל נעם עס אראפ, אדער ענטפער לענין. יישר כח, געדענק איך ווארט אויף א תשובה.--משה פון פראג 02:19, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- אז ער איז נישט אינטערסירט האט ער איין ברירה צו פארמאכן וויקיפעדיע און זיך אפטראגן פון דא. ער קען נישט צווינגן דא קיינעם ווילאנג ער זאגט קלאר אז די ספעציפישער נייעס איז אים נישט אינטערסאנט.--דיפלאמאט 02:21, 31 ינוואר 2007 (UTC)
ווער האט דאס אפגעמאכט? די פאליסי זאגט דאך אז ווען עס איז נישט אינטערסאנט פאר צוויי מענטשן מוז עס אראפ. יעצט זאגט ער קלאר אז סעקס נייעס איז אים נישט אינטערסאנט. דאס מיינט נישט אויפן גאנצן וויקעפעדיע (כאטש ער וויל דאס אויך). די נייעס קען ערהאלטן אסאך אומאינטערסאנטע זאכן וואס קען אוועקטרייבן באנוצער, דעריבער אויב פאר צוויי אירע איז נישט אינטערסאנט דארף עס אראפ. ביטע צייכן אן אויף וועלכע פאליסי דו באציסט זיך. נישט מאך יעצט אויף אייגענע. איך ווארט אויף א תשובה--משה פון פראג 02:26, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- ער זאגט קלאר אז זיין אגענדע דא איז אויסרייניגן פון שמוץ, און דערפאר האט ער פארלוירן די וואלן, איצטערט אויף יעדע נייעס מוז מען עקסטער ערקלערן וואס איז נישט אינטערסאנט דערביי, איך קען נישט זאגן מיר איז נישט אינטערסאנט קיין נייעס. און פארטיק. דאס איז דאך לעכערליך. ער קען ארויפקומען דא אויףד עם ספעציפישען נייעס און ערקלערן פארוואס דאס איז נישט אינטערסאנט. און דאן קענסטו צוריקדרייען.--דיפלאמאט 02:28, 31 ינוואר 2007 (UTC)
אוקעי, האסטדאך יעצט געמאכט א נייע פאליסי, די פאליסי זאגט "נישט" אז מען מוז שרייבן "פארוואס" עס איז נישט אינטערסאנט. אויב איז עס נישט אינטערסאנט נישט קיין חילוק וואס זיין אגענדע איז, זאגט די פאליסי אז ווען מען האט צוויי וואס זאגן אזוי דארף עס אראפ. יעצט פארשטייסט אז ווען א מענטש וועט זאגן אז אים איז נישט אינטערסאנט נייעס פון אלע שיעורים און מנינים אין סאטמאר ביהמ"ד אין ראדני איז דאס זייער פארשטענדליך, דאס איז אים נישט קיין אינטערסאנטע אישו. יעצט ווען איינער גרוילט זיך צו ליינען וועגן סעקס איז אים דאס נישט אינטערסאנט. נישט קיין חילוק וואס זיין אגענדע איז. ביטע צייג אן א מקור אויף וואס דו באציסט זיך. איך זאג דיר דאך קלאר אויף וואס איך באציה זיך. אויף די פאליסי וואס איז געשטאנען ביז יעצט אז אויב איז עס נישט אינטערסאנט פאר צוויי מוז עס אראפ.--משה פון פראג 02:31, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- דא שרייבט דאך געוואלד קלאר פארוואס ער וויל פטור ווערן פון די נייעס. און דאס איז נישט צוליב ווייניג אינטערעסע ווייל ער האט מודה געווען אז אין בעדרום איז עס אים גאר אינטערסאנט. נאר דא וויל ער אויסרייניגן וויקיפעדיע על טהרת הקודש. ער האט פארלוירן די וואלן. איצט געווענליך אז איינער זאגט עפעס א נייעס איז נישט אינטערסאנט איז טאקע נישט שייך פארוואס אבער דא האט ער דאך קלאר געשריבן פארוואס, און ער זאגט אז עס יא אינטערסאנט. איז אלזא וואס ווילסטו?--דיפלאמאט 02:34, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- דו באמערקסט נישט ווי דו רעדסט זייער נישט צום זאך? וועם איז נישט אינטערסאנט קיין סעקס אין בעדרום? נאר מיר "אינטערסירט נישט קיין נייעס וועגן סעקס". דאס זאגט ער. יעצט קומסטו אז וועגן דעם אינטערסירט אים נישט קיין נייעס פון סעקס... פארוואס... ווייל ער דארף בכלל נישט קיין נייעס.... ער זאגט אז דער ענין איז אים נישט אינטערסאנט ווייל סעקס איז אים נישט אינטערסאנט. זהו. יעצט סעקס וויל ער נישט אין די גאנצע וויקעפעדיע ווייל דאס ברענגט עס אינטער. יעצט מיינט דאס אז די נייעס וועגן סעקס איז אים נישט אינטערסאנט. צו ווייל עס ברענגט אינטער, צו ווייל ער טוט נישט קיין סעקס, צו ווייל ער ברעכט ווייל ער ליינט, דאס איז אינגאנצן נישט נוגע. וואס גייט דיר אן פארוואס עס איז אים נישט אינטערסאנט? דו שרייבסט "אבער דא האט ער דאך קלאר געשריבן פארוואס, און ער זאגט אז עס יא אינטערסאנט" ווייז מיר וואו ער שרייבט אז עס איז אים יא אינטערסאנט. טוה א טובה צייכן אן מקורות אויף אלעס וואס דו זאגסט.--משה פון פראג 02:39, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- אויקיי איך וועל דיר געבן א פשוטער משל: אז איינער זאגט אז די נייעס אז אהרן טייטלבוים איז געשטארבן איז נישט אינטערסאנט ווייל עס טוט מיר וויי אז ער שטארבט. קען מען דאס מעקן? אבסאלוט נישט! געוואלד האט קלאר געזאגט אז דאס איז נישט די פראבלעם פון נישט אינטערסאנטקייט, ער האט קלאר געשריבן אז ער וויל דאס מעקן צוליב דאס איז אומבאקוועם לויט אים צו ליינען. אויף דעם זאגן מיר אים צוריק אז ער האט פארלוירן די וואלן, און ער זאל זיך גיין לעזאזל.--דיפלאמאט 02:43, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- אז צוויי זאגן אז די נייעס אז אהרן טייטלבוים איז געשטארבן איז זיי נישט אינטערסאנט, זאלן זיי אנגעבן וואספארא סיבה זיי ווילן, איז עס אבער א פאליסי אז אויב פאר צוויי איז עס נישט אינטערסאנט דארף עס אראפ. ווען צוויי ליינער זאגן ארויס די ווערטער אז די נייעס איז זיי "נישט אינטערסאנט" זאגן זיי דאך אקוראט דאס וואס מאכט אז דער נייעס זאל דארפן אראפגיין. נאכדעם מעגן זיי שוין שרייבן וואס זיי ווילן. אזוי זאגט דאך דער פאליסי!!!! ווילסט עס טוישן?--משה פון פראג 02:46, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- לויט דיר קען יעדער אויסמעקן אלעס פון די נייעס מיטן תירוץ אז דאס איז נישט אינטערסאנט. נאו וועי, אויב מען זעהט אז יענער האט דירעקט און אפען געזאגט אז עס איז אים זייער אינטערסאנט, נאר ער וויל אויסמעקן אלעס פון וויקיפעדיע איבער די סאבזשעקט איז אויף דעם דא וואלן און ער האט אנגעזעצט דערווייל.--דיפלאמאט 02:49, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- יעדער פאר זיך נישט. אבער צוויי אירע אויפאמאל קענען יא אויסמעקן זאכן פון די נייעס אויב עס איז זיי נישט אינטערסאנט. דו האלטסט אז נישט? ביטע ברענג א מקור! ווייל די ביז יעצטיגע פאליסי זאגט אזויווי מיר!!!--משה פון פראג 02:50, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- ער האט דערווייל נישט געמעקט נאר דו. און קיינער קען נישט דא קומען נאכדערצו א באנוצער וואס האט דירעקט קלאר געזאגט זיין טעם פארוואס ער מעקט איז צוליב דעם וואס די נייעס באדערט אים, קען דאס נישט אויסמעקן.--דיפלאמאט 02:51, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- קענסט ברענגן א מקור צו דיינע יעצטיגע ווערטער? אז 1)נאר ער מעג מעקן, 2) עס ווענד זיך אין די טעם פארוואס ער שרייבט אז די נייעס איז אים נישט אינטערסאנט. ביטע ברענג א מקור, א פאליסי קען נישט ווערן ווען דו אליין ווילסט. ביטע ברענג מקורות. ווייל די פאליסי פון ביז יעצט זאגט נישט אזוי. געדענק איך ווארט יעצט אויף א לינק, נישט קיין דרשות.--משה פון פראג 02:54, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- דער פאליסי ווען סשטייט נישט איבער א געדרייטער דיעטעיל ווערט געטאן לויטן ענגלישן. דא איז דאס אסאך מער ליבעראל ווי אין ענגלישן, אבער מיט א גרעניץ, דו קענסט נישט זאגן אז ווען איינער זאגט קלאר אז דאס איז אים אינטערסאנט נאר בלויז אויפן וויקיפעדיע איז דאס נשיט אינטערסאנט זאל מען מעגן מעקן. אז דו ווילסט דוקא וועל איך דאס אריינלייגן אין פאליסי. אבער דערווייל לאז דאס ביז געוואלד וועט זיך אויפוועקן און ער וועט אלייןס מעקן.--דיפלאמאט 02:57, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- דערווייל זאגט די פאליסי ווי מיר, וואס הייסט דערווייל? דערווייל זאגט נישט די פאליסי אז נאר געוואלד מעג מעקן ווען עס איז נישט אינטערסאנט פאר צוויי באנוצער. דערווייל זאגט נישט די פאליסי אז די סיבה פארוואס עס איז נישט אינטערסאנט מאכט עפעס אויס. סאו דערווייל בין איך גערעכט. כאטש דיין קאפ זאגט אנדערש איז אבער דער פאקט אז דערווייל זאגט נישט די פאליסי ווי דיין קאפ, שטימט?--משה פון פראג 02:59, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- דער פאליסי זאגט קלאר אז מען קען נישט מעקן ביז עס איז נישט אינטערסאנט פאר 2 מענטשטן. געוואלד האט קלאר געזאגט אז עס איז אינטערסאנט נאר בלויז אויף וויקיפעדיע איז אים נישט אינטערסאנט. דאס הייסט ער וויל איינטיילן דא וואס צו שרייבן מיט א פאלטשער אויסרייד אז עס איז נישט אינטערסאנט. דאס איז יא אינטערסאנט פאר אים פערזענליך ווי ער האט מודה געווען. סא די פאליסי דא וואס דו רעדסט מוז מען זיך פירן לויטן ענגלישן וויקיפעדיע. ווייל דא ווערט נישט אויסגעשמועסט אזא לומדות--דיפלאמאט 03:02, 31 ינוואר 2007 (UTC)
ווי האט געוואלד געשריבן די ווערטער אז עס איז אים אינטערסאנט? ביטע צייג אן א מקור! פארוואס געבסטו נישט קיין לינק צו קיין איין זאך וואס דו שרייבסט? איך זאג דיר דאך קלאר געוואלד'ס לשון אז עס איז אים יא אינטערסאנט. איך האב דיר שוין אפאר מאל געבעטן ביטע צייג מיר אן וואו געוואלד זאגט אז עס איז אים יא אינטערסאנט. דערווייל זעה איך נישט וואו ענגליש קומט דא אריין. דא איז אידיש. ווילאנג די פאליסי זאגט ווי מיר בין איך גערעכט. שטימט? (איך ווארט יעצט אויף א ציטוט און א לינק צו געוואלד'ס לשון וואס ער שרייבט אז עס איז אים יא אינטערסאנט)--משה פון פראג 03:05, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- איך האב אים געפרעגט צו ער איז טאקע א סריס און צו סעקס איז אים נישט אינטערסאנט האט ער מיר גענטפערט אז איך זאל נישט ארייןגיין אין זיין בעדרום. דאס הייסט אז צוזאמן מיט זיינע זייער קלארע ווערטער אז ער וויל דא צענזורירן אלע די ענינים אין וויקיפעדיע האט נישט מיט קיין אינטערסאנטקייט אדער נישט דאס איז בלויז א וועג וויאזוי ער וויל דאס מעקן. זאל ער זיך וואגן דאס צו מעקן דו טוה נישט אין זיין נאמען, ווייל דו האסט נישט קיין איין באטייליגונג דא אין וויקיפעדיע. און ניין איך ברענג דיר נישט קיין מקור ווילאנג דו לייקענסט נישט.--דיפלאמאט 03:07, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- עס זעט מיר אויס ווי דו שטייסט אנע ענטפער וואס דאן וועט זיין די הלכה אז איך נעם מיך צו טוהן למעשה. ער האט דיר געזאגט דו זאלסט נישט אריינגיין אין זיין בעדרום וועגן דעם מיינט סאיז אים אינטערסאנט? איך האב דיר געבעטן צייג אן א מקור, מאכסטו מיר גאנצעטע פשעטליך. איך זאג דיר נאכמאל קלאר, ווענד מיך אפ מיט צוויי פאקטן: 1) געוואלד זאגט סאיז נישט אינטערסאנט 2) נאר ער מעג מעקן. ברענגסט מיר נישט קיין לינק דערצו טוה איך למעשה! איך פארשטיי אז מיר האבן אנדערע דעות, דו ווילסט אזוי און איך אזוי, אבער דער פאליסי שטייט דערווייל אויף מיין זייט כאטש דיר שמעקט עס נישט. כשם שאין פרצופיהם שוות כך אין דעותהים שוות.--משה פון פראג 03:19, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- פון דעם תירוץ זעה איך אז ער איז גאר גוט אינטערסירט אויף סעקס. און דאס וואס ער האט געשריבן אז עס איז נישט אינטערסאנט האט א סיפא אז ויבאלד דאס פארטרייבט אים, אויף דעם זאג איך בוי נישט דאס מיינט נישט אז עס איז אים נישט אינטערסירט.--דיפלאמאט 03:21, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- פון מיר אויס איז דער שמועס פארטיג, איך האב דיר שוין געענטפערט אויף דיין יעצטיגע שאלה אויבן, ער שרייבט קלאר ארויס אז סאיז אים נישט אינטערסאנט, איך גיי נישט איבערקייען פופציג מאל א זאך. דו וועסט יעצט זיין דער פאליסי ברעכער ווען דו דרייסט צוריק. געדענק איך האב אסאך צייט.--משה פון פראג 03:25, 31 ינוואר 2007 (UTC)
דריי נישט צוריק אן קיין הסבררעדאַקטירן
- ווען איר ווילט מאכן א רעדאקטירונג פראבע, קענט איר מאכן דאס אין דעם זאמדקאסטן.
- אויב איר האט געזוכט אן ארטיקל און אים נישט געטראפן, מ'קען איבערלאזן א בקשה אז עמעצער זאל אים שרייבן אין װיקיפּעדיע:בעטן ארטיקלען.
- אויב פילט איר אז אייערע ענדערונגען זענען נישט אין כלל פון וואנדאליזם, ביטע ערקלערט אייער מיינונג אויף דעם שמועס בלאט פונעם ארטיקל.
דא דרייסטו צוריק אן קיין שום הסבר. אינדערצייט וואס משה פון פראג האט דיר אלעס שיין מסביר געווען און דו האסט נישט געהאט וואס צו ענטפערן. דאס קען ברענגען מען זאל דיך אויסלבאקירן!--משה פון פראג 03:27, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- איינמאל דו האסט געבראכן פאליסי מיטן נישט צוריקדרייען 3 מאל דארף מען דיך בלאקירן. נאר אזויווי דער שמאלץ איז קארופטריט פון קאפ ביז פוס קענסטו דא הוליען. אבער איך וועל דאס נישט צולאזן--דיפלאמאט 03:28, 31 ינוואר 2007 (UTC)
- איך בעט דיך האנדל נישט יעצט ווי א בהמה. אלעס איז קלאר אויסגעשמועסט געווארן, און אז דו פארשטייסט נישט גיי צום מח דאקטאר.--משה פון פראג 03:29, 31 ינוואר 2007 (UTC)


text:
חרדים
חרדים אדער חרדישע יידן איז א שטרעמונג ביים יידישן פאלק וואס ענטהאלט סיי ליטווישע און סיי חסידים. רוב פון זיי גייען מיט שווארצע היט און רעקל. זיי גייען נישט אין קאלעזש, און זענען נאר אקטיוו רוב בדרך כלל אין ביזנעס וואס איז נישט קיין פראפעשנאל און מען דארף נישט האבן קיין גוי'שען חינוך. פארשטייט זיך אז עס דא אויסנאמען.
חרדים זיינען רעליגיעזע אידן וואס האבן די פאלגנדע כאראקטעריסטן:
- פירן זיך שטריינג לויט דער הלכה.
- שטעלן תורה אלס א הויפט ראלע אין זייער לעבן.
- הערן צו דעם פסק פון די רבנים.
- אפט גייען זיי אנגעטאן מיט א ווייסע בלוסקע א שווארצע רעקל מיט א היט.
- לייקענען אָפּ דער ציוניסטישע אידיאל.
אלע פרומע תורה ארטאדאקסישע אידן וואס גייען אנגעטאן מיט א קאפל ווערן גערופן פרומע אידן, אדער ארטאדאקסישע אידן. אין קאנטראסט צו די פרומע אידן וואס גייען נישט היט בארד און פיאות.
היראכיערעדאַקטירן
א חרדי איז אויך מער אונטערגעווארפן זיין לעבנסשטייגער צו די באפעלן פון די רבנים, כאטשיג די אנדערע פרומע פאלגן אויך זייערע רבנים זענען אבער די חרדים שטרענגער אונטערגעוואפן צוליב וואס די תורה אויטאריטעט איז א זאך וואס דער פשוטער המון קען ביי זיי נישט אריינרעדן, און אויך ווייל זיי שטאמן פון די סארט פלעצער וואס די נישט תורה איז געווען אראפגעקוקט ווי ביי די ליטוואקעס און ביי די חסידים וואס זענען געווען די פארגלייבטע אין זייערע רעביס ווי קנעכט צו א הער.
אויסזעןרעדאַקטירן
זיי קוקן אויס אנדערשט ווי די גוים און און פרייע אידן האסן זיי ווייל זיי ווילן זיך נישט אויסמישן מיטן לאנד'ס קולטור און ציוויליזאציע. נישט נאר ווי די מאדערן ארטאדאקסן וואס שטעלן זיך צו, און גייען יא אין טעאטער'ס און באל שפילן, זענען די חרדים אויסגעשלאסן און אפגעזונדערט מיטן לבוש, נאמען און פירונג.


text:
טרייבעקע
טרייבעקע (ענגליש: TriBeCa ראשי תיבות: ט'רייענגל ב'יניט ק'אנאל — דרייעק אונטער קאנאל סטריט) אירע גרעניצערן: קאנאל - צפון. פארק פלעיס - דרום. בראדוויי - מזרח. האדסאן טייך - מערב.
(היסטארישע) שולןרעדאַקטירן
- עס איז דא א מנין מנחה 2 אזייגער פונקטליך אלע 5 ארבעטס טעג קעגן איבער דער סיטי באנק (מיטן גרויסן רויטן שירעם אויף איר שפיץ) געביידע. אויף גרינוויטש סטריט ביי פרענקלין.
- ארטיסטן שול (סינאגאגע פאר די ארטס) - ווייט סטריט צווישן בראדוועי און טשוריטש. עס איז גאר שיין און קונסטלעריש געבויט ווי א רינדעכיגע באלי פון אונטן וואס ווערט שמאלער אויף ארויף, אין פארעם ווי א ברענענדיגע פייער אויף א ליכט. ליגענדיג אויף איין שטאנג וואס דינט אלס יסוד פאר דאס גאנצער ריזן שול. עס איז געווארן אין א סכנה אריינגיין אהין אבער די מנין שבת ווערט פארגעזעצט בלויז אין קעלער, ביז זיי שאפן די נויטיגע פאנדן דאס איבערבויען. א פרומער אינגערמאן פירט דארטן אן מיט א שולע פאר די אידיש קינדער פון געגנט.


text:
דעב פילער
דבורה רחל 'דעב' פֿילער (ענגליש: Deb Filler; געבוירן: ג' חשוון תשט"ו) איז א יודישער שרייבער, זינגער, גיטאריסט, טעאטער פארשטעלער, אקטיאר, קאמיקער און פראדוצירער.
ביאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
זי איז געבוירן אין ניו זילאנד צו עלטערן מלחמה איבערלעבער, ישעיה פֿילער פון ברעזעווע, גאליציע און רות (געבוירן אדלער) פון הילדעסהיים, דייטשלאנד.
זי וואוינט היינט צו טאגס אין קאנאדע.
פילמאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- דער וועג צו 9/11, 2006
- מיר זענען דא, 2013
- פאנטש מיר אין די בויך, 1995
- רייזע (פילם), 2006


text:
יזכור!
אהבתו ויחיה זרעו
קריטישע קרן יתומים פאר משפחת המנוח ר' ליפא פרידריך ז"ל
* * *
די וועלט איז פארציטערט, אשר יגורנו בא!
שוד ושבר בגבולינו – עלה מות בחלונינו בא בארמנותינו כלל ישראל איז צושוידערט און ערשטיטערט פון די ביטערע אומגליק. א טייערע יונגערמאן, דעם אלעמען באליבטן ר' ליפא פרידריך ז"ל, נאך נישט קיין פערציג יאר אלט, געזונט און שטארק, איז ליידער געפאלן א קרבן צו דעם שוידערליכן מגיפה. נישט נאר די אלטע, נישט נאר די קראנקע! אויך די יונגע, און אויך די געזונטע! אוי מה היה לנו!
אבער אין די פרידריך היים איז די טראגעדיע נאך פיל גרעסער. די יונגע שעפעלעך וויינען טאטי... טאטי... ווען קומסטו שוין אהיים? קוים צוויי חדשים צוריק געמאכט א קידוש פאר זיין נייעם געבוירעם טאכטער'ל, אין שוין בלייבט די קליינע עופה'לע פאר'יתום'ט אין איהר וויגעלע, אוי! די הימלען וויינען מיט...
יזכור! אין געציילטע וואכן – ווען דער ביטערע וואונד איז נאך גאר פריש, גייען שוין די פרידריך יתומים'לעך זאגן יזכור נאך זייער אומפארגעסליכן טאטן, אבער נישט נאר זיי זאגן יזכור, גאנץ כלל ישראל שרייט יזכור אהבתו ויחיה זרעו!
ותרדנה עינינו דמעה ועפעפינו יזלו מים - כלל ישראל וויינט צוזאמען מיט די צובראכענע יתומים'לעך פון די חשוב'ע פרידריך משפחה כלל ישראל זאגט יזכור אהבתו - מיר וועלן דיר נישט פארגעסן! ויחיה זרעו – און מיר וועלן ארויס העלפן דיינע לעכטיגע קינדערלעך!
מיר קענען ליידער נישט צוריק ברענגען זייער באליבטן טאטן, אבער מיר קענען ארויס העלפן די משפחה, און אויף שטעלן א קרן יתומים וועלכע זאל שטעלן א פעסטע פינאנציעלע יסוד, אז די משפחה זאל חלילה נישט אונטערברעכן.
דער קאמפיין איז אונטער די אויפזיכט פון הרה"ג ר' אברהם צבי הלוי וואזנער שליט"א אב"ד קהל יטב לב דסאטמאר מאנסי אין הרה"ג ר' אשר אדלער שליט"א אבד"ק סערעדנא
Donations by phone: 845-262-2308


text:
על טהרת הקודש האט געשריבן:מען רעדט דא פון המשכת סיגוט (בר''מ) סיגוט (הר''א הרז''ל) ?
על טהרת הקודש האט געשריבן:מען רעדט דא פון המשכת סיגוט (בר''מ) סיגוט (הר''א הרז''ל) ?
פלעין יודיש האט געשריבן:שמחת בית סיגוט סיגעיט
סמבטיון האט געשריבן:די ריכטיגע פראגע וואלט געדארפט זיין ווער איז נעבעך אריינגעפאלען מיט דעם אותו האיש.
ראשעקאל האט געשריבן:א גרויסע נארישקייט. ביז יעצט האט מהר"א געהאט איין דיין וואס ער האט געקענט זאגן אז ער שטיצט אים. יעצט איז דומ"ץ ק"י שוין א מחותן מיט'עם און ער האט נגיעות
באניצער וואס לייענען דעם פארום: נישטא קיין אנליין באניצער און 3 געסט


text:
איך האב שוין לאאאאאנג נישט געשריבן אין ק"ש, אבער אז ראובן בעט קען מען נישט אפזאגן, און געדענקענדיג אז איך האב אמאל געעפנט אזא אשכול אויף ק"ש און כ'האב געזאגט אז כ'קען עפענען אזא קאלום אינעם וועקער, האט מיר ראובן געבעטן אנצוהייבן אזא סארט קאלום וואס ברענגט אפיר די באהאלטענע אפיקומנ'ס, נעמליך, אלטע פיינע ווארע פון ספרים וסופרים, וואס זענען ווערד פאראייביגט צו ווערן אז יעדער זאל עס קענען זען.
אינעם יעצטיגן קאלום האב איך געברענגט די פאלגענדע געדאנקען:
- 1) א תשובה פון א גדול וואס האט געקריגן סמיכה פון רבי משה פיינשטיין, וואס פסק'נט אז א ת"ח וואס זאגט זאכן וואס זענען אנגענומען אלס מינות, טאר מען אים נישט האלטן פאר א כופר ח"ו.
2) דער ערשטער מקור אז קרח און דתן ואבירם זענען געווען גרויסע לייט, און נישט סתם באנדיטן, איז נישט קיין חסידישער אויסטרעף נאר זאגאר א שטיקל "המספיק לעובדי ה'" פון רבינו אברהם בן הרמב"ם.
3) א מערקווירדיגער בריוו פון רבי עובדיה יוסף זצ"ל, וואס צוליב א "קנס" וואס זיין זון האט באקומען אין חדר אלס קינד, האט ער אפגעשריבן א שארפע בריוו מיט פינף טענות דערקעגן.
4) א שטיקל מהר"ץ חיות בשם הג"ר צבי הירש לוין אבד"ק בערלין, אז די סיבה פארוואס כהיום מאכט מען נישט יבום נאר חליצה, איז ווייל צוליב די נידעריגע דורות איז מען חושש אז דער פארשטארבענער מאן האט איבערגעלאזט א קינד ערגעצוואו... און ווי דער מהר"ץ חיות פירט אויס איבער זיין טעם: "וטעם זה אמת" און "וראוי לפרסמו"...
5) אן אינטערעסאנטער אנעקדאט ווען דער פאפער רב זצ"ל האט אפגעפרעגט דעם גאון מבהיל החזון איש, ווי ערווענט אין שו"ת ויחי יוסף.
אויב איר האט הנאה געהאט, צי איר האט הערות אדער סיי וואס צוצולייגן, זענט איר מכובד איבערצולאזן אייערע איינדרוקן און אויסשמועסן וואס עס איז דא צוצולייגן צו די אויבנדערמאנטע נושאים.