text:
אַז איר דרייט זיך אויפן ייִדישן וועב האָט איר אוודאי געהערט פונעם פאַרקער. אין קאַווע שטיבל האָט מען אויסגעגאָסן אַ טעפּל קאַווע אין דעם עולמס פרצוף און דער עולם האָט צוריקגעשפּיגן. קיין קריסטן זענען זיי דאָך נישט. שלום בערגער האָט געזאָגט אַז זייערע פּאָעזיע איז קיין פּאָעזיע נישט, מיט אשר יצר דיכטעריי קען מען זיך, זייט מיר מוחל, אונטערווישן און אַז 'ויבא גם הקוגל להתיצב' איז מאַכט אַ ברכה אָבער רופט אייך נישט צוליב דעם קיין ספרא רבאס.
איך וועל נישט אַריינשטעקן מיין קאָפּ צווישן אַזוינע ריזן. מה אנו מה חיינו? מיר זענען נישט ראוי צו זיין אַ גרויס-האַנטיקער בוכשטאַבּ אין אַ ליד פון אי אי קאָמינגס און כל-שכן נישט אַ גראַם אין אַ מאָדערנער ליד און ממילא ווער בין איך צו זאָגן מבינות אויף די אָ תחכמוניס. אַלחריזי אַליין וואָלט נישט געקענט ערפונדן חרוזים ווי "אויך די פוס געבן אַ קראַץ/ווען איך ליג אויפן מאַטראַץ". ווייטער די קריטיקער, דאָס איז דאָך אַ פלוגתא פון הלל ושמאי און פון די מלחמות פון שמואל הנגיד. אויף אַזוי פיל אַז מיר זען אַזוינע ריזן הייבן אויף די פּענעס שטיין מיר אין אַ זייט און קוועלן אַז עס גיסט זיך טינט נישט בלוט און אַז די געדערעם ווערן צופּלאַצט איז עס סך-הכּל פון אַפּאָר לכאורהדיקע אומגעלימפּערטע שורות.
נאָר וואָס דען? דער עולם וויינט ביטערע טרערן: הבה לי קאָנסטרוקטיווע קריטיק בעטן זיי. זיי קענען פאַרנעמען שאַרפע ווערטער און קרומען מיטן נאָז בתנאי אַז עס איז אַ סתירה לשם בנין. סתם איינצווואַרפן איז אפשר גוט אין 'ראָדני' אין דער 'קאַלטע און הייסע בור' ערב שבת נאָכן שקיעה, אָבער די האַקלע שותי קאַווע דאַרף מען באַהאַנדלן צאַרטיק ווי אַ מלמד ווען ער זאָגט עדות אויף די קינדער פּורים נאָכן טשעק.
צו אַ נישט משלנו קען זיך הערן דער מושג פון קאָנסטרוקטיוויע קריטיק ווי טרוקענע רעגן אָדער וואַרעמע שניי און פאַרדעם זענען זיי טאַקע נישט משלנו. מיר ווייסן אַז קריטיק צייגט מער אויפן קריטיקער ווי אויפן קריטיקירטער, אַזאַ בא ללמד ונמצא למד. אוסער דעם איז עס איינגעוויקלט מיט חששות פון הלבנת פני חברו, שפיכות דמים, לשון הרע און רכילות און וואָס איז אין דעם דען דער נוצן. איר ווילט מתקן זיין, געזונטערהייט, איז זאָגט וויאַזוי. און וויפל האָט איר שוין אַריינגעלייגט אייערע אייגענע פינגער אין קאַלט וואַסער אַז איר זאָלט קענען רעדן? אָבער סתם קריטיקירן לשם קריטיק, דאָס איז אַן עקלהאַפטיגער מדה און נישט וואָס אייניקלעך פון אברהם אבינו, רחמנים, ביישנים און גומלי חסדים באנוצן זיך דערמיט.
ממילא וועלן מיר טאַקע זיין קאָנסטרוקטיוו און אָנהייבן מיט געבן דער צבור דיכטערס אַ ציפּ אין בעקל. איר האָט משים געווען לילות כימים און מחדש געווען לידער און שירים און פּזמונים און חרוזים און פיוטים און יוצרות און קיין סילוק קומט זיך פאַר אייך דערפאַר נישט. ווי חלוקת הפרסים ביים סוף זמן קומט יעדן באַזונדער אַ קב הישר פון דעם לעצטן דרוק: דעם פאַר שמירת הזמנים, דעם פאַר התמדה, דעם פאַר פרעגן גוטע קשיות און דעם פאַר נישט שטערן. כל העדה כולם קדושים און דער לעצטער זאַך וואָס די מלומדי מכות פון מלמדים און מגידי שיעורים דאַרפן איז נאָך סאַרקאַזם און שטעך-ווערטלעך. אַ גרויסע גדולה שלום בערגער קען שרייבן, די קשיא וואָלט געווען ווען ער זאָל נישט קענען. אָבער אונז אַז מיר קענען באַוועגן אַ פּענע איז עס שוין פון די עשרה נסים שנעשו לאבותנו. מיר האָבן זיך איטליך אַליין אויסגעלערנט און לפום צערא אגרא.
דאָס איז פאַר די יחידים. פאַרן ציבור ווייטער, צו זאָגן אַז מיר פאַרשטיין נישט צו פּאָעזיע ווייל מיר לייענען נישט איז פשוט מוציא לעז צו זיין אויף אַ קהלה קדושה בישראל. וואָס הייסט? מיר שטיין אויף באַלד דריי וואָכן אַ יאָר אין די פאַרטאָגס שעות פּשוט צו זאָגן שטיקלעך פּאָעזיע נאָכאַנאַנד. מען שטייט אויף די פיס אַריינצוכאַפּן אַ גראַם נאָך גראַם, מען מאָלט אויס פּסוקים, מען קייט דורך מדרשים, מען שלינגט ווערטער שפּילן און האַרט פאַר תקיעת שופר אויף מוצאי יום הקדוש דערגרייכט מען צום דער תכלית השלימות פון גאַנץ מסכת פּאָעזיע מיט "יהי רצון מלפניך שומע קול בכיות\שתשים דמעותינו בנאדך להיות."
איי וועט איר מיר פרעגן אַז תשעה באב זאָגט מען אויך אָן אַ שיעור גראַמען און דעמאָלט זיצט מען אויף דער ערד און עס דערקענט זיך נישט אַז מיר ווערן אימפּאָנירט פון די חרוזים כאָטש יעדער פינפטער שורה איז עיני עיני יורדה מים. גאָר אַ גוטע קשיא. נאָר וואָס דען, תשעה באב ליינט מען אויך איכה און ירמיהו הנביא האָט נישט געקענט דער סוד פון קאָנסטרוקטיווע קריטיק. שטענדיק איז ער געווען פּעסימיסטיש און נעגאַטיוו און נישט אויפגעהערט צו קלאָגן און קוים האָט ער אַריינגעשטעקט איין השיבנו ה' אליך ונשובה איז חזרט מען עס איבער צוויי מאָל. ממילא איז צו פאַרשטיין אַז עס נישט דער סאָרט קריטיק וואָס מיר קענען אַזוי לייכט פאַרדייען.
איז לאָמיר צוריק גיין צו וווּ מיר האָבן געהאַלטן. אל גנת אגוז ירדתי און אַנשטאָט צו נישטערען פאַר אַ שושנה בין החוחים וועלן מיר אָנהייבן מיט אַ קיימא לן אַז כולם אהובים כולם ברורים און כולם מיט אַ טעם און אַ גראַם. די גראַמען מוזן אַלע האָבן הענט און פיס ווען יעדער איטליך איז פאַרפּאַסט מיט אַ משקל פון שתי ידות און אַ פּענטאַמעטער פון צען פיס? בלויז דאַרף מען אָנקומען מיט אַ חסידישן טעם אין מויל און דער טאַלענט און עילוישאַפט וואָס ליגט דאָ פאַרשטעקט וועט זיך באַלד צושפּרייטן ווי קטורת.
אָנצוקומען אָבער צום חסידישן טעם מוז מען פאַרשטיין מאין באת. דער חסיד איז געגאַנגן אין חדר וווּ דער נענסטער ער איז אָנגעקומען צו פּאָעזיע איז געווען אין פרשת תצוה ווען דער רבי האָט געלערנט, ועשית לאהרן ולבניו כָּכָה/ככל אשר צויתי אותָכָה. אַמאָל ווען ער האָט געזאָגט תהלים פאַרן דאַווענען האָט ער אפשר אויך באַמערקט, הסולח לכל עונכי/הרופא לכל תחלואיכי/הגואל משחת חייכי און באַלד איז אים איינגעפאַלן אַז דוד המלך האָט אויך נישט געקענט דעם חסידישן טעם. ווייל ווען יאָ וואָס געט ער זיך אַ האַק אָפּ מיט המעטרכי חסד ורחמים? נער איינער, כדי צו גראַמען האָסטו גדאַרפט שרייבן חסד ורחמים המעטרכי.
דו נישט דען ווייסט
אַז אויב אַ בדחן דו הייסט
ביי גראַמען די ווערטער מען מוז פאַרדרייען
ווייל ביי ותשבחות שירות מוקדם ומאוחר אין?
ווען צו פּאָעזיע דיין גאַרטל ווילסטו זיין מְשַנֵס
צום ערשט די ווערטער מוזטו טון מְאַנֵס
צו שניצלער מכאלס סי דיס דו נישט געהערט האָסט?
איז ר' דוד המלך וויפל וואָלט 'חסד ורחמים המעטרכי' שוין געקאָסט?
כדי דיין תהילים האָבן זאָל אַ ייִדישן טעם
איז תחלתו באונס וסופו בגראַם
דער קריטיק וואָס קומט איצט מחוץ למחנה און האָט נישט זוכה געווען צו אונזער שמאָגאַרסבאָרד פון טעמים מוז לכל הפחות נעמען אין באַטראַכט אונזער האַנדיקאַפּס וואָס אפילו הערן בדחנים ביי פיפצן שוועסטערקינדערס חתונה ביז פיר פאַרטאָגס קען נישט אויסהיילן. ממילא סיי דער וואָס שרייבט פּערלווערטער ווי 'אויפן טרעין\געזען' און סיי דער פאַרפּאַסער פון 'צום סוף בין איך אַזוי פּיסט-אָף' און אוודאי די וואָס שרייבן יוצרות ווי 'כ"ד שעות העונה\והוא בן אשה זונה' דאַרף מען נאָך זיי אלע גלייך זאָגן, ובכן לך תעלה קדושה.
ווי די קריטיקער פונעם קריטיק האָבן שוין מבאר געווען באריכות, צו קריטיקירן חסידישער פּאָעזיע קען מען נאָר אַז מען איז אַליין אַ חסיד. און דאָס שטעלט זיך נישט אָפּ ביי פּאָעזיע. פאַרגלייך נישט אונזער מייסטער קיבאָרד חתונה מוזיק שפּילערס צו אַן אָרקעסטער ווייל חסידישער מוזיק האָט זיך איר סיסטעם פון שפּילן. אונזערע בעלי דרשנים זענען נאָך אַזוי טאַלאַנטירט ווי אָבאַמאַ און רייגן צוזאַמען נאָר אונזערע טעם איז גפרית ומלח. טשולנט און שניצל זענען אויך נאָך אַזוי גוט ווי דער בעסטער קוזין פון פראַנקרייך אָדער טיילאַנד, מים חיים פּאַקט איין קאָויקע קאָוילע, דער דזיקעווער לכה דודי איז שענער ווי א באַך קאַנטאַטאַ, אונזערע מרדכי און אסתר פאַרשטעלערייען האָבן זיך גאָרנישט צו שעמען פאַר די מאַרדי גאַרס און ריאָוי קאַרניוואַלן און דער באָבאָווער יוסף הצדיק שפּיל איז אַזוי גוט ווי שייקספּיר און לכל הפּחות ווי אַרטור מילער. און אַז איר האַלט אַנדערש, איז עס ווייל איר פאַרשטייט נישט צום חסידישן טעם פון לידער וואָס נעמט דער אצבע אלקים און שטעקט עס אַריין אין דער אויער און אין דער נאָז. 'אַסאַך גרינגער \ ווען מ'נוצט אַ פינגער.'
און אַזוי קומען מיר אָן אַז צו פאַרשטיין דעם טעם גן עדן פון "גרויסע סיינס פּאַרענטשעס הויכע שטאָקן\טויזענטער חסידים קיען און באָקן" מוז מען האָבן געגאַנגן אין חדר ביי די דריי אין אַ טלית, געוואָרן אַריינגעזינגן ביים בר-מצווה דרשה, געכאַפּט שיריים ביי די זעכצן און געזאָגט 'הרי את' ביי די אַכצן אַ האַלב. אַזויווי דעם טעם שבת וואָס אפילו דער רוימישער קיסר האָט עס נישט געקענט דערטאַפּן דאָס זעלבע מוז מען האָבן מיטגעמאַכט אונטערן רביס קאַנטשיק כדי צו פאַרשטיין אַז אין לידער מיט מער טרערן ווי ביי די אָסקאַרס ליגן מער טעמים ווי אין דער מן.
נאָר איין קליינער שוועריקייט האָב איך. אויב אַזוי אַז דאָס איז גאָר אַ חסידישן טעם הייסט עס אַז מען גייט דאָרט וווּ בלויז חסידים פאַרזאַמלען זיך וכל זר לא יקרב, ווי אין אַן אמתן קאַווע שטיבל אָדער אַ מקווה, ביים רבין אין וואַרט צימער, ביי שלש-סעודות נאָך בני היכלא און דאָרט ברענגט מען אַפיר דעם גן השושנים, דאָרט וועלן די חסידים זיך אַזוי פּאַסמאַקעווען אַז זיי וועלן מפסיק זיין פון די הערינג און לויפן אַריינכאַפּן "דרא דייסא ודירה," "שטות שיטא ושיטין" און "הלצה צהלה הצל." זיי זענען דאָך די אמתע חסידים און אַז זיי שפּירן נישט אין דער גן השושנים דער אור הגנוז וואָס איז דאָרט נגנז געוואָרן לצדיקים איז ווער יאָ?
נישט ממש, וועלן זאָגן די פאַרטיידיקע. וואָס זיי מיינען איז אַז דער מתיקות דערפון איז לויט די מושגים פון אונזערע גראַמן און בלויז לפי דעם איז עס מתוק מדבש. דאָס הייסט אַז אָנצוקומען צום אמתן טעם מוז מען געהערן צו א סובּקלאַס פון חסידים וואָס דער שטיבל איז זיי צו הייליג און איי וועלט צו פרום, אָבער מאידך צום פּאָסט מאָדערנע תוהו ובוהו זענען זיי נאָך נישט אָנגעקומען און זענען גענוג פרום אַז פרייע ווערסע איז זיי נאָך פריי. און אין יענעם בין-השמשותדיקע שטיבל וואָס איז נישט אַהין און נישט אַהער דאָרט דעת אלקים תמצא. דאָרט וועט איר שפּירן דעם פאַרגעניגן פון, 'וועש זי לייגט צוזאַם\אָדער זיצן דערויף סתם.'
*
אמר המשורר 'זכור קודם התירוצים' און לאָמיר שוין עפּעס טועם זיין די שושנים. אין אמתן געזאָגט איז דאָ פון זיי וואָס מען הערט אַ האַרץ אפילו אַז עס שרייט נישט אַרויס כאן צריך להוריד דמעות. דער באַלאַד מיטן אָנהייב "זיין נאָמען איז הערש לייב/ער ליבט גאָט מער ווי זיין ווייב" איז דירעקט און מאַכט זיך אויפזעצן באַלד ביים אָנהייב. אפילו דער בעל מחבר פון די אויבנדערמאַנטע 'פּיסט-אָף' פירט אויס מיט שורות וואָס זענען זיכער נישט ראוי לגניזה. נאָך זיין פרוי זאָגט זיך אָפּ פון דער 'מצווה' אויף ניטל נאַכט,
איך הער אַ 'ניין' מיט אַ פּנים אַ שטערנגן
זי וויל נישט נאָך אַ יוזל אויף דער וועלט ברענגן...
אוי חנוכה, אַ יום-טוב א געמיינע
ווייל אפילו מיין אייגן ווייב איז נישט מיינע.
דער 'שיר החסידים' פּאַסט שיין אַריין אין דער השכלה זאַנער און פון דער באַלאַד 'טב למיתב ארמלו' וואָלט מען געקענט מאַכן אַ מענטשלעכער קאַנטרי אַנד וועסטערן ליד. ווייטער, אַסאַך פון די לידער האָבן אַ פּאָטענציאַל אָבער פאַרטרענצלען דער געלעגנהייט. טשעכאָווס מימרא, דערצייל מיר נישט אַז די לבנה האָט געשיינט, ווייז מיר דער בלוטשקעטיקע לעכטיקייט אויף אַ צעבראָכענעם גלאָז, וואָלט מען געמעגט מער איינחזרן. אַז דו ווילסט אונז מיטנעמען אין 'סטארבאקס' מיט אַ חסידישן טעם איז דערצייל פון דער פחד פון די גרויסע פענצטערס מיט אַ טעפּל חלב עכו"ם (און אפשר אויך אַ מאָפין) ווי איידער 'געענדיקט טרונקן, כ'זע\כ'וואַרף אין מיסט\העוו עי נייס דעי\כ'שאָקל פּוסט.'
וועט איר פרעגן, אָבער דער קריטיק זאָגט דאָך פאָרט אַז זיי טויגן נישט, וועל איך פאַרענטפערן ווי אַ חסיד. עס האָט דאָך יעדער געוויס געהערט פון דעם בעל שמסקער פּאַסטיך וואָס מיט אָפּזאָגן דער אלף בית האָט ער מער אויפגעטון ווי די קדושי עליון מיט זייערע כוונות און כן הדבר הזה. עס ליגט דאָ פאַרשטיקט טאַלענט און דאָס אַז עס קען נישט געהעריק אַרויסקומען איז אַ חלק פונעם גלות. נישט נאָר 'און גאָט האָט געשוויגן,' נאָר אונז איז אויך שווער צו רעדן ווייל די קול ווערט דערשטיקט פון כליפּן אַזויפיל טרערן. און פאַרדעם טאַקע הזורעים בדמעה בגראַמען יקצורו.
טאָמער איז דאָס שוין עטוואָס צו נעגאַטיוו וועלן מיר צוריק דרייען. מיר דאַרפן זאָגן בקול רם און שטאָלץ. חסידישע סטאַנדאַרטן זענען די לידער וואָס מען דינגט פייטנים צו שרייבן אויף צו באַהעפטן צו דער כלהס מחזורים און צו דער צוקונפטיקער שווער און שוויגערס משלוח מנות און דער וואָס האָט נישט גענומען אַ שניר זאָל זיך האַלטן דער נאָז. איי עס איז פאַרעיפּושט, נו און אַ פלפול משלב צו זיין יע"ל קג"ם איז דען נישט סיי ייאוש און סיי שלא מדעת? נאָר דאָס איז דער חסידישער דרך. 'זיי מוותר\קל מסתתר' און קל מסתתר זינגט מען אויך דער זעלבער אַ פּאָר הונדערט יאָר.
הא גופא זענען די מעלות פון די יידישע קינדער. ביי אונז איז אשרי יושבי ביתך און מיר רירן זיך נישט. עס דאַכט זיך אַז מיר מאַכן ויסעו און ויחנו אָבער למעשה אין פערציק יאָר האָט מען געמאַכט אינגאַנצן מ"ב מסעות און סך הכל זיך גערירט אפשר הונדערט מייל. רביס זאָגן די זעלבע בחינות און ענינים ווי זייערע זיידעס און עלטער באַבעס, וואַרפן צאַם גימטריאות און ראשי תבות וואָס איז שוין פאַר הונדערט פופציק יאָר אויך געווען אויסגעדראָשן, דער וועלט איז מחדש חדשים, פליט צו דער לבנה, ערפינט היילונגן צו מחלות און וואַקצינירן צו ווירוסן, טעכנאָלאָגיע צובליט זיך אַז ניטאַמאָל חז"ל האָט זיך געקענט דאַכטן וואָס אפילו ביי קינדער איז היינט נישט קיין חידוש, און מיר קוועטשן ווייטער אויף אַ ר' עקיבא אייגער און אַ ר' חיים. פאַרשטייט זיך אַז ווען רבי עקיבא אייגר וואָלט געפרעגט און פאַרענטפערט קושיות ווי רבינו תם וואָלטן מיר געהאַט נישט אַ צווייטן רבינו תם און נישט אַ ר' עקיבא אייגר, און ר' חיים איז אויך נאָר געווען ר' חיים ווייל ער האָט מחדש געווען אָבער מיר האָבן אויך מחדשים. דער וואָס פאַרשטייט צום אמתן טעם שפּירט עס אין אַ נטעי גבריאל.
מיר בויען גראַנדיעזע געביידעס און דערנאָך צושלאָגט מען זיך וועלכע זין צי איידעם זאָל עס ירשנען אָבער אַז איר וועט צווייפלען איבער דער אַרכיטעקטור איז עס אויך ווייל איר פאַרשטייט נישט צום חסידישן טעם פון באַדע-צימער מאַרמור אין יעדער בית המדרש. און אַזוי איז ביי פּאָעזיע אויך. מיר פאַרשטיין צו גראַמען. אַז איר דינגט אייך איז פאַרשטייט איר נישט צו אונזער וועלט. ווייטער אונזער וועלט אַליין פּאַסמאַקעוועט זיך מיט קאָפּ און טאָפּ, פיש און טיש, קידוש און חידוש און אפרים מיט לחיים.
ובזה אגלה לך סוד כמוס וואָס דאָס איז דער סוד פון אונזער קיום און דאָס מיינט דער פסוק, כי לא תשכח מפי זרעו. פון אינדערפרי ביז ביי נאַכט זענען מיר פאַרטון מיט דאורייתאס און דרבננס, מנהגים און ענינים, שולחן ערוך און נושא כלים. יעדן ריר איז ביי אונז מיט אַ סימן און אַ סעיף און אַ סעיף קטן פון וויאַזוי זיך צובינדן די שיך ביז ווען זיך אויסצוטון די הויזן. ווען עס קומט אָבער למעשה ווייסן מיר אַז אַ שקיעה איז נישט אַ שקיעה טאָמער האַלט מען רבינו תמס זמן, לא תגנוב קען מען מיקל זיין בדיעבד, רציחה איז נישט כולי האי אַז דער רבי האָט עגמת נפש און דינא דמלכותא איז גוט פאַר וואַשינגטאָן הייטס. דער עיקר איז נאָר אַז דער היט איז צוגעפּאַסט און מען טיילט אַ שיינע נתינה ביים רעסעפּשן פאַר רבי ר' מיילכס אַן אייניקל. און אַז דער געלט איז סעקשן אייט צי אַנדערע חזירייען איז והוא רחום יכפר עוון און מתן בסתר יכפה אף.
און אַזוי איז אויך ביי די גראַמען. אינערווייניק דאָרט וווּ נאָר מיר קענען זען מעג מען פאַרגוואַלדיקן די שורות, מהפך זיי בקערה און איבערדרייען די יוצרות. און אַז עס טוט וויי דער אויער, נו און ווען מען מאַכט אַ שבע-ברכות זאַל אין דער שכנות איז דען יאָ באַטעמט? דער עיקר איז נאָר אַז אינדערויסן איז מען מקפיד על קוצו של גראַם. וועלכע שטראָז מיר האָבן גענומען אָנצוקומען צום גראַם און וויפל היתירים מיר האָבן דערצו געמאַכט איז נישט קיין חילוק. מיר זענען שולחן ערוך ייִדן און אַז אונזערע מסורה זאָגט גראַם לא נטה ממנו ימין ושמאל.
און דער וועלט מעג זיך טאַקע רירן ווייל וואָס האָבן מיר דען מיט אַ וועלט וואָס איש כל הישר בעיניו יעשה? דער וועלט רופט מאָלעריי אַ קאַטשקעריי וואָס אַ פינף יעריג קינד מאַכט אויפן שבת צעטל און מיר מאַכן הערלעכע בילדער פון אַ וואַסערפאַל מיט א לאָמפּ וואָס זעט אויס אַזוי עכט ווען עס הענגט פאַר נוי סוכה. איז זאָגט איר מיר וועלכער איז קונסטלעך און וועלכער קען אפילו אַ שיכור מאַכן נאָך ד' כוסות? דער וועלט האָט אויך משוגענע ביכער אָן אַ מעשה, אָן אַ בראשית ביים אָנהייב און אַ חזק חזק צום סוף בשעת ווען ביי אונז הייסט דערציילט דערציילט. הייבט זיך אָן מיט אַ מעשה שהיה און איז קאָנסטרוקטיוו מרישא ועד סיפא. די שונאי ישראל האָבן אַ מפלה, די צווייפלערס קומען צו צום אמת און ליהודים היתה אורה. און דער זעלבער ביי מוזיק. זאָל זיך שונבערג משוגע מאַכן מיט אום-טענער און מיילס דייוויס מיט זיינע בלאָזערייען אָבער מיר ווייסן אַז אונזערע אַריינזמענטס זענען ממש דער שיר שהלויים היו אומרים. און דער וואָס מיינט אַז ראַפּ הייסט געזינגן האָט זיך נאָך נישט דערקוויקט ביי כי השביע נפש שוקקה. דער עירוב פרשיות פון פּאָסט-מאַדערניזם איז נישט יידיש און איז אַ סימן ווי דער פסוק זאָגט ביים מבול, כי השחית כל בשר את דרכו. און פאַרדעם דער וואָס פאַרשטייט נישט דעם טעם און אַ ד' בבותדיקע ניגון זאָל נישט קריטיקירן חסידישער פּאָפּ.
און אַזוי אַרום קומען מיר צום אחרון אחרון חביב אָדער אפשר גאָר תחתון תחתון חביב. אייגנטלעך פון צווי תחתונס קען מען דאָך מאַכן איין תחתונים. מיר רעדן פאַרשטייט זיך פונעם אַכפּערונג צום בית הכסא און ווי די משנה וואָלט געקענט זאָגן, שואל מפני הרעי ומשיב מפני (בית) הכבוד.
צו זאָגן אַז דאָס איז אַ קונסט אַרבעט איז אַ בזיון ווייל דער באַרימטער גראַמער וואָרדסוואָרט האָט נישט אויפגעטון פאַר אַן עולם געלע נאַרציסן וואָס אונזער משורר בחסד עליון האָט מחדש געווען אינעם אָרעמען בית הכסא. פאַרשטייט זיך אַליין אַז צו זאָגן אַז דער בית הכבוד איז פאַרן 'חסיד זיין היים' איז אַ גוואַלדיקער קאָמפּלימענט און ווען נאָר שלום וואָלט דאָס אָבזערווירט ווי איידער צו זאָגן אַז זיי פאַרשטיין נישט צו פּאָעזיע וואָלט געווען שים שלום און שלום רב צוזאַמען באהבה ובאחווה וברעות.
דער וואָס כאַפּט נאָר אָן דאָס קונטרסל שפּירט באַלד דער ריח ניחוח און ער נישטערט און בלעטערט און מישט ביז ער קומט צום מקור. באַלד מאַכט ער שעשה לי נס און אַ שהחיינו אַז פון אַ גרף של רעי איז געוואָרן אַ בורא מיני בשמים. ווער רעדט נאָך די חכמה פון די שמות נרדפים ווי, 'און אונטער מיר שיטן זיך ווייטאָגן'. און ווען מען אַנאַלאַזירט דאָס טיפער זעט מען אַז דאָס איז נישט אַנדערש ווי אויפן משקל פון יתד ושני תנועות. ויתד תהיה לך על אזנך והיה כשבתך חוץ, און די שתי תנועות דאָס זענען די 'באַויעל מאָוומענטס' פון דעם יושב על הדף היומי און זינגט אנעים זמירות פון זיין פי הטבעת.
לאָמיר ענדיקן מיט אַן אייגנס. ומנותר קנקנים, פון דער שארית הפליטה פון די טעפּלעך קאַווע, נעשה נס לשושנים, וואָס בלויז די בני בינה קבעו שיר ורננים. ווייטער מיר וואָס בעטן נאָך ביי אתה חונן זאָגן, חשוף זרוע קדשך וקרב קץ הישועה.


c: text/html

text:
נאפאלעאן באנאפארטע
נאפאלעאן באנאפארטע (פראַנצויזיש: Napoléon Bonaparte; געבוירן Napoleone di Buonaparte; 15טן אויגוסט 1769 – 5טן מיי 1821) באקאנט אויך אלס דער ערשטער נאפאלעאן איז געווען א גענעראל אין דער פראנצויזישער רעוואלוציע און שפעטער דער צאר און געוועלטיגער פון פראנקרייך פון ה'תקנ"ט (1799) ביז ה'תקע"ה (1815) און גרינדער פון דער ערשטער אימפעריע. ביי זיינע שפיציגע יארן האט ער געפירט פראנקרייך צו א מלחמה און זיי האבן באזיגט רוב מערב און מיטל אייראפע.
נאפאלעאן האט דאמינירט אייראפעאישע און וועלטלעכע ענינים איבער מער ווי א יארצענדלינג ווען ער האט געפירט פראנקרייך קעגן פארשידענע לענדער אין די נאפאלעאנישע מלחמות און אין רוב פון זיי האט ער געזיגט ביז ער האט אויפגעשטעלט א גרויסע אימפעריע וואס האט געהערשט איבער דער יבשה פון אייראפע ביז זי איז ענדלעך איינגעפאלן אין 1815. ער איז געווען איינער פון די גרעסטע קאמענדאנטן אין דער גאנצער היסטאריע, און מען שטודירט זיינע קריגן און קאמפאניעס אין מיליטערישע שולעס איבער דער וועלט.
נאפאלעאן האט געהאט א שטארקן טרעף אויף דער מאדערנער וועלט מיט וואס ער האט איינגעפירט ליבעראלע רעפארמען צו די פארשידענע טעריטאריעס וואס האט ער האט איינגענומען, ספעציעל די נידערלענדער, די שווייץ און גרויסע טיילן פון היינטיקע איטאליע און דייטשלאנד.
אינהאַלט
פריערדיגע יארן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
נאפאלעאן איז געבוירן אין קארסיקע 15 אויגוסט 1769, איין יאר נאכדעם וואס פראנקרייך האט אנגעהויבן צו הערשן דארט. אין 1779 איז נאפאלען, אלט ניין יאר, געפארן צום ערשטן מאל קיין פראנקרייך צו שטודירן. אנהייב יאנואר האט ער געלערנט פראנצויזיש פיר מאנאטן אין א רעליגיעזער שולע אין אטון. זיין מוטערשפראך איז געווען קארסיש; זיין גאנצע לעבן האט ער גערעדט פראנצויזיש מיט א קארסישן אקצענט, און ער האט זיך קיינמאל נישט אויסגעלערנט אויסלייגן פראנצויזיש געהעריג. אין מיי האט ער אנגעהויבן שטודירן אין א מיליטערישער אקאדעמיע אין בריען-לע-שאטא.
ווען ער האט געענדיקט אין בריען אין 1784 איז ער אריין אין דער מיליטערישער שולע אין פאריז. דארט איז ער געווארן אויסגעשולט ווי אן ארטילעריע אפיציר, און האט ער גראדואירט ווי א צווייטער לייטענאנט פון ארטילעריע. ער איז געווארן פארהערט דורך דעם בארימטן וויסנשאפטלער פיער-סימאן לאפלאס.
זיין אנהייב קאריערע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
נאפאלעאן איז געוואקסן אלס פירער פון פראנקרייך ביי די וועלטליכע איבערקערעניש וואס איז באקאנט מיטן נאמען "די פראנצויזישע רעוואלאציע". געווען איז דאס ווען מען האט ארונטערגעזעצט דעם קעניג לואי דעם זעכצנטען מיט זיין ווייב די קעניגן מארי אנטואנעט, מען האט זיי געכאפט ווען זיי זענען אנטלאפן פון לאנד און זיי זענען דערמארדעט געווארן דורך די מאסן.
אין יענע טעג האט זיך ארויסגעשטעלט דער יונגער אפיצער נאפאלעאן, נאך דער רעוואלוציע איז ער גאר שטארק געשטיגן אין די מיליטער ראנגען, און זייענדיג אלט דריי און דרייסיג יאר איז ער אין יאהר ה'תקס"ד געקרוינט געווארן אלס קייסער אויף גאנץ פראנקרייך.
ביי די היסטאריקער ווערט נאפאליאן באטראכט ווי "דער טאטע פון די מאדערנע צייט". זיין אנדעק איז געבליבן אלס איינער וואס האט אפגעשאפן געזעלשאפטליכע דיפרענצען און האט געשאנקען גלייכבארעכטיגונג און דעמאקראטיע פאר אלע בירגער צוגלייך.
אין זיינע צייטן איז פראנקרייך פארוואנדלט געווארן אלס א ריזיגער אימפעריע. עס איז געווען א תקופה אין זיינער צייט וואס כמעט גאנץ אייראפע איז איינגענומען געווארן דורך דער פראנצויזישער ארמיי. ווי ער און זיין מיליטער האבן געשטעלט א פוס האבן זיי אריינגעברענגט פרייהייט און מאדערנקייט. אזוי האבן זיי אויסגעשפרייט פרייהייט לענגאויס גאנץ אייראפע.
זיין רייזע קיין ארץ ישראל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אין 1798 האט די פראנצויזישע רעגירונג ארויפגעלייגט אויף נאפאלעאן די פליכט איינצונעמען עגיפטן פון די בריטישע. די עיקר ציל פון דער פוסרייזע איז געווען אפצורייסן בריטאניע, דעם געשוואוירענעם פיינט פון דער פראנצויזישער רעוואלוציע, פון אינדיע, דורך אנגרייפן זייערע אליאירטע, די מאמעלוקן.
נאפאלעאן האט אינגיכן איינגענומען קיירא, אבער ער איז אפגעריסן געווארן פון פראנקרייך ווען דער פראנצויזישן ים-פלאט איז אומגעברענגט געווארן דורכן בריטישן אדמיראל הארעשא נעלסאן ביים קאמף פון אבוקיר. נאפאלעאן האט קאנסאלידירט זיין הערשאפט אין עגיפטן און האט אנגעהויבן באוועגן לענגאויס דעם בארטן פונעם מיטלענדישן ים אין דער ריכטונג פון ארץ ישראל. ער האט איינגענומען אלע בארטן-שטעט פון יענער תקופה: על אריש, עזה און יפו, וואו זיינע זעלנער האבן געשאכטן 2,000 טערקישע געפאנגענע. נאכהער האט זיין מיליטער פראגרעסירט קיין צפון, און זיי האבן איינגענומען חיפה און דעם יזרעאל טאל.
אין 1799 האט נאפאלעאן באלעגערט עכו צוויי מאנאטן אבער די שטאט, אונטער דער הערשאפט פון אחמאד פאשא אל דזשאזאר, אוז געווען גוט באפעסטיקט און האט זיך פארטיידיקט מיט דער הילף פון א טערקישער ארמיי וואס איז אנגעקומען פון סיריע, און מיט דער הילף פון בריטישע קראפטן אונטער דער קאמאנדע פון אדמיראל סידני סמיט. טייל האלטן אז נאפאלעאנ'ס קאמוניקאט אין גאנג פון דער מלחמה לויט וואס טאמער ער וועט דערפאלגרייך אייננעמען דאס לאנד וועט דאס לאנד ווערן צוריקגעגעבן צו די יידן, איז געווען בכוונה איינצונעמען דאס הארץ פון חיים פרחי, ראטגעבער און אנגעטרויטער פון אל דזשאזאר. ענדלעך האט נאפאלעאן נישט באוויזן איינצונעמען עכו, און זיין מיליטער האט געקערט צוריק קיין עגיפטן. אין אן אלטער צייטונג איז נאפאלעאן דערגאנגען די פארלוסט פון איטאליע צו עסטרייכער און רוסישע קראפטן און דער כאאס וואס הערשט אין לאנד. ער האט געזאמלט ארום זיך 500 מענטשן און איז אפגעפארן אין א גיכער שיף קיין פראנקרייך. דעם קערן פון דער ארמיי איז געבליבן אין עגיפטן אונטער דער פירערשאפט פון זשאן באטיסט קלעבער.
די תקופה ווען נאפאלעאן איז געווען אין עגיפטן האט געהאט א קולטורעל חשיבות אויסער דעם וואס זי האט געהאט א מיליטעריש חשיבות: נאפאלעאן אליין, און פארשער וואס זענען געקומען מיט אים, האבן ארומגעזוכט עגיפטן פאר ארעכאלאגישע אויסגעפינסן. אין יענער תקופה האט אנגעהויבן די פארשונג וועגן אוראלט עגיפטן, מען האט אנטפלעקט די קברים און מומיעס פון אירע מלכים, און מ'האט אנטפלעקט די ראזעטע שטיין (מיט וועמענס הילף האט מען שפעטער דעשיפרירט די אלטע עגיפטישע שריפט "היעראגליף" דורך זשאן פראנסוא שאמפאליאן). דערצו, האט נאפאלעאנ'ס אינזשעניריע-מיליטער אויסמארקירט דעם ראיאן און האט געשאפן א פרטימדיקע מאפע (די זשאקאטען מאפע) וואס מ'האט געניצט דורכאויס דעם 19טן יארהונדערט ביז די בריטישע האבן אויסמארקירט ארץ-ישראל.
די מלחמה מיט רוסלאנד[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
דאס האט אנגעהאלטן ביז ער איינגענומען רוסלאנד, און דאן האט ער זיך געמוזט פארמעסטן מיט גענעראל ווינטער, און דארט איז געווען זיין דורכפאל.
געווען איז דאס ווען ער האט איינגעומען כמעט גאנץ רוסלאנד, ער האט געהערשט אין רוסלאנד מיט אן ארמיי פון זעקס הונדערט טויזענט מאן, און איז אנגעקומען צו די טויערן פון מאסקעווע. די רוסן האבן זיך דערטראכט צו א חכמה, זיי האבן אונטערגעצונדען די גאנצע שטאט מיט אלע זאכן דערין, מיט אלע שפייז, פלוצלונג זענען די פראנצויזן געבליבן אן א דאך איבערן קאפ, זיי האבן נישט געהאט צו עסן, נישט קיין קליידונג, ווייט אוועק פון זייער היימלאנד, און דאס האט זיי געצוואונגען צו פארלאזן די שטאט, עס האט געבוזשוועט א קעלט, ער האט זיך געפלאגט אין די רויסישע קעלט גענעראל ווינטער האט נישט נאכגעלאזט די פראנזצויזן זענען געפאלן ווי פליגן, נאפאלעאן איז צוריק אנגעקומען קיין פראנקרייך מיט בלויז פערציג טויזנט סאלדאטן,
מען האט אים דאן ארונטער געזעצעט און אים פאר'משפט, און מען אים געשיקט אוועק צום סאנט העלענע אינזל וואו ער האט דארט אויסגעלעבט זיינע יארן, און געשריבן ביכער.
קעגן בריטאניע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אין 1803 האט בריטאניע פראקלאמירט נאכאמאל מלחמה קעגן דער הערשאפט פון נאפאלעאן. דעם 21סטן אקטאבער 1805 איז נאפאלעאנס פלאט געזיגט געווארן צוזאמען מיטן שפאנישן פלאט דורכן בריטישן ים-פלאט ביים קאמף פון טראפאלגאר. נאך דעם דורכפאל איז בריטאניע געווארן דער גרעסטער ים-מאכט אויף א תקופה וואס האט געצויגן ביז דער ערשטער וועלט מלחמה.
אום 26סטן פעברואר 1815 איז נאפאלעאן אנטלאפן פון זיין גלות אויף עלבע. ער האט צאמגעשטעלט אן ארמיי וואס האט מארשירט אויף פאריז דעם 1טן מערץ 1815. די נעקסטע 100 טעג האט ער געהערשט איבער פראנקרייך. אום 18טן יוני 1815 האבן אן ארמיי אונטערן הערצאג פון וועלינגטאן און א פרייסישע ארמיי אים באזיגט ביים קאמף פון וואטערלו.
מ'האט געכאפט נאפאלעאן און אים געשיקט אין גלות אויפן אינזל סאנט העלענע אינעם אטלאנטישן אקעאן, וואו ער איז געשטארבן דעם 5טן מיי 1821.
זיינע באציאונגען מיט אידן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
עס איז אינטעראסאנט ווייל עס זענען דא וואס זאגן אז ער איז געווען א אידן פריינט, פון דער אנדערער זייט איז דא וואס זאגן אז ער האט זייער פיינט געהאט אידן. דאס איז זיכער אבער אז צוליב איהם האט אנגעהויבן צו בוזשעווען פרייע ווינטן אין אייראפע, און פראנץ יאזעף מיט אנדערע קעניגן און מלוכה פירער, האבן נישט געהאט קיין ברירה אין געמוזט נאכגעבן פרייהייט פאר אידן. אפילו אין רוסלאנד זעלבסט, וואו דער צאר האט געוועלטיגט מיט א אייזערנע פויסט, און נאפאלעאן האט געמוזט פון דארט אוועקלויפן, זענען אבער זיינע פינגער אפדרוקן געבליבן, און אין איהר תרט"ז האט מען געמוזט געבן א געוויסן סארט פרייהיט פאר אידן.
ביי זיך אין פראנקרייך האט נאפאלעאן אויפגעשטעלט א סנהדרין, ער האט געוואלט זיי זאלן דן זיין דיני נפשות. דאס איז געווען צוליב דעם ווייל ער האט פארשטאנען אז אידן זענען זייער צוטיילט אין זייערע מיינונגען, און האט געוואלט האבן איין קערפערשאפט וואס זאל רעדן אין נאמען פון אלע אידן, דער ראש פון דער סנהדרין האט ער געשטעלט הר"ר דוד אפנהיים, דעם בעל מחבר פון ספר יד דוד, א גרויסער גאון, אבער דער גאון האט נישט מסכים געווען צו זיין דער ראש, ער איז געווארן ראש קעגן זיין מיינונג נאר וויבאלד דער מלוכה האט איהם געצוואונגען. פון דעם איז געבליבן דער קאנסיסטואר אלס אלגעמיינע אידישע קהילה אין פראנקרייך.
אסאך חסידישע רביים זענען זייער שארף געווען קעגן נאפאלעאן וויבאלד ער האט געברעגנט פרייהייט פאר אידן, צווישן זיי איז באקאנט דער בעל התניא ר' שניאור זלמן פון ליאדי, רבי נחמן מברסלב און דער קאזשנישער מגיד.
ס'איז באקאנט אז דער תניא האט געזאגט ביים ליינען אנשטאט "נפול תפול" נאפאלעאן תפול, און דעמאלט האט זיך אנגעהויבן זיין מפלה.
אויך איז באקאנט ביי חסידים די נאפאלעאן מארש וואס דער בעל התניא פלעגט זינגען כדי אים צו מכניע זיין.
משפחה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אין יאר 1796 איז נאפאלעאן שוין געווען א הויכער אפיציר. ער האט געהייראט זשאזעפין דע באארנע, די אלמנה פון אן אדעל. זי איז געווען עלטער פון אים מיט זעקס יאר. אין 1809 האבן זיי זיך גע'גט, אייגנטלעך ווייל זי האט אים נישט געבוירן קיין יורש. דערנאך האט ער געהייראט מארי לואיז, די טאכטער פונעם קייסער פראנץ דער ערשטער פון עסטרייך. זיי האבן געהאט א זון נאפאלעאן, וואס איז אבער געשטארבן ביי דער עלטער פון 21 פון טובערקולאז.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
אסתר יונגרייז
רעביצן אסתר יונגרייז (ה' אייר ה'תרצ"ו - י"ט אב ה'תשע"ו) איז געווען א בארימטע יידיש - אמעריקאנישער פערזענלעכקייט און א מלחמה איבערלעבער פון אונגארישן אפשטאם. זי איז איז געװען פרעזידענט פון דער "הנני" ארגאניזאציע און האט געווידמעט איר לעבן כדי אויפצוטוהן לטובת הכלל און געווען זייער אקטיוו מיט צוריקצוברענגען אידישע קינדער צו אידישקייט.
ביאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
רעביצין יונגרייז איז געבוירן געווארן ה' אייר ה'תרצ"ו אין דער שטאט סעגעד אין אונגארן צו הרב אברהם יונגרייז פֿון א רבנישער משפחה אין אונגארן, װאס האט געפירט א בית מדרש דארט, און זיין ווייב מרים. זי און איר משפחה זענען געווען אריינגערעכנט אין דער ליסטע פון די פאסאזשירן פון דער קאסטנער באן וואס האט געראטעוועט א סאך אונגארישע יידן (צווישן זיי איז געווען הרה"ק רבי יואל טייטלבוים דער סאטמארער רבי).
ווען די צווייטע וועלט קריג האט זיך געענדיגט האט זי זיך אריבערגעצויגן אין אמעריקע. דארט האט זי חתונה געהאט מיט איר מאן הרב משולם הלוי יונגרייז. זיי האבן זיך באזעצט אין שטאט ניו יארק און דארט האבן זיי געגרינדעט און געעפנט א שוהל מיטן נאמען "אור תורה". אין 1973 האט זי געגרינדעט איר ארגאניזאציע "הנני" (ענ') פאר בעלי תשובה אין אמעריקע. "הנני" וואס האט אויכעט א צענטער אין מאה שערים גיבט צו עסן פאר ארימע היימלאזער מענטשן און לערנט מיט זיי תורה. רעביצין יונגרייז האט זייער שטארק געקעמפט קעגן אסימילאציע און זייער אפט פלעגט זי אפרעדן פרייע יידן פון חתונה האבן מיט גויים.
פרעזידענט בוש האט איר געקרוינט צו זיצן אויפן פארשטאנד פון האלאקאסט מוזיי זייענדיג זעלבסט אן איבערלעבער און אקטיוו צו הייבן די מאראל פון פאלק שוין יארן כדי דאס זאל זיך נישט איבערחזרן.
זי קומט זיך צוזאם יעדן דארנערשטאג נאכט אין די וועסט סייד אין קהל עדת ישורון, מאכן שידוכים פאר די מאדערן ארטאדאקס וואס זי זעט אין דעם שידוכים פראבלעם די גרעסטע צרה סיי ברוחניות און סיי בגשמיות.
אין ה'תשע"ו אין דער עלטער פון אכציג יאר איז זי נפטר געווארן איבערלאזנדיג צוויי זין און צוויי טעכעטער.


text:
חיים בר-לב
חיים בר לב (בראצלעווסקי) ( 16טן נאוועמבער 1924 - 7טן מיי 1994) איז געווען דער אכטער שעף פון גענעראל שטאב פון צה"ל, א חבר כנסת און מיניסטער אין ישראל רעגירונג.
ער איז געבוירן דעם 16טן נאוועמבער 1924 אין ווין, עסטרייך, אבער אויפגעוואקסן אין זאגרעב, היינט אין קראאטיע, אין אמאליקער יוגאסלאוויע. געמאכט עליה אין יאר 1939, און אין 1942 האט ער זיך אנגעשלאסן אין פלמ"ח, ווי ער איז געווארן אן אפיציר, און טיילגענומען אין די אקציעס קעגן דער בריטישער מאנדאט. ביי די זעלבסטשטענדיגקייט קריג האט ער קאמאנדירט אויף א באטאליאן.
נאכן קריג איז ער ווייטער געשטיגן אין ראנג, אויף מערערע פאזיציעס אין ישראל ארמיי, ביי די סיני מלחמה איז ער געווען קאמאנדיר פון א רעזערוויסן דיוויזיע, און דערנאך געדינט אלס גענעראל פון די געפאנצערטע קרעפטן.
אין 1968 א יאר נאך די זעקסטאגיקע מלחמה, איז בר לב געווארן שעף פון גענעראל שטאב. די קריג פון אפשוואכונג, וואס איז פארגעקומען אין יענע צייט, האט געצווינגען די מיליטער אויפצושטעלן באפעסטיקטע ערטער לענגאויס די סועץ קאנאל, דער קאמאנדיר פון דרום פראנט ישעיהו גביש, האט באפוילן אויצושטעלן די פאזיציעס, מיט די גוטהייסונג פון בר לב, זאס איז טאקע גערופן געווארן אין זיין נאמען די בר לב ליניע.
אנהייב 1972 איז זיין טערמין אפגעלאפן, ער איז געווארן קאמערץ און אינדוסטריע מיניסטער. ווען די יום כיפור מלחמה האט אויסגעבראכן איז ער צירוק אלס רעזערוויסט אין מיליטער, אנהייב אלס אנווייזער אין צפון פראנט, דערנאך אלס קאמאנדיר פון דרום פראנט, בר לב האט געהאלפן צו עטוואס סטאביליזירן די סיטואציע, און באוויזן ארויסצוגיין פון די דעפענסיוו צו די אפענסיוו, ווי צום ענדעהאבן ישראל זעלנער אריבערגעשפרייזט די סועץ קאנאל, און בארינגלט די עגיפטישע דריטע ארמיי.
ווען די קריג האט זיך גענדיקט, איז ער צוריק אין כנסת, און געווען מיניסטער פון קאמערץ אין די רעגירונגען פון גאלדע מאיר, און פון יצחק רבין אין רבינס ערשטע קאדענציע. ווען יצחק שמיר און שמעון פערעס, האבן רעגירט אין די פאראייניקטע רעגירונג, האט ער געדינט אלס פאליציי מיניסטער, ביז ווען די העבודה איז ארויסגעווארפן געווארן פון די רעגירונג דורך שמיר.
אין יאר 1992 איז ער געווען דער ערשטער ישראל אמבאסאדאר, צו די קהל פון זעלבשטענדיקע שטאטן, און געדינט אויף דעם אמט ביז צו זיין טויט דעם 7טן מיי 1994.


text:
ראַק
רעגולער פּרייַז
€ 260,00
€ 0,00
פאַרקויף
די פעבוס פירונג קאַנעקץ איר צו אַ סאַטאַל ענערגיע פון וווילטויק, יידל און שטאַרק וואָס נעמט קעיר פון איר יעדער טאָג דורך פּראַוויידינג אַ זעלטן נאַטירלעך וואָג און העלפן איר צו קעמפן אָדער אין פאַרהיטונג פון ראַק.
דורך דיין סעשאַנז, דיין גראַד פון ענערגיע איז ברייטערער.
"Febus Therapy" ימפּלאַמאַנץ מעטהאָדס אַז העלפן פירן צו די ויסערגעוויינלעך קוואַליטעט פון לעבן געוואלט דורך רובֿ מענטשן און אָרגאַניזאַציעס אַרום די וועלט. דזשאַני פערוס טוט נישט בלויז באשאַפן די האָליסטיק כילינג מעטהאָדס, ער אויך דיסטריביוץ די מכשירים און רעסורסן דארף פֿאַר זיי צו דערגרייכן זייער פולשטענדיק פּאָטענציעל. די געזונט און וועללנעסס קאָוטשינג, גוידעס און ביכער פון דזשין פאַירס זענען פּאַסיק פֿאַר אַלע עלטער און זענען זייער פּשוט און שטאַרק צו נוצן. דער געדאַנק הינטער די פעססאַס מעטהאָדס איז צו גאָר פאַרבינדן דיין מיינונג מיט די וניווערסאַל ענערגיע וואָס ברענגט אונדז לעבן קראַפט, אַ רויק מיינונג, ינער שלום און אַלגעמיין וועללבעינג.


text:
אנטיסעמעטיזם פון פיינע נייעס קווינס ראסיזם בחור'ל אטאקירט אינדרויסן פון קווינס ישיבה
א פערציג-יעריגער בחור איז איז אטאקירט געווארן אינדרויסן פון דער ישיבה 'שער התורה גראדנע' אין דער פארעסט היל געגנט פון קווינס.
דער בחור איז געשטאנען אינדרויסן פונעם בנין הישיבה, ווען עמיצער איז צוגעקומען צו אים און דערלאנגט מיט'ן פויסט אין פנים, אויסשרייענדיג א דערנידרנדער אנטיסעמיטישער אסלאגאן.
די פאליציי האט געעפנט אן אויספארשונג צו טרעפן דעם פארברעכער, און די ADL האט פארגעשלאגן א באלוין פון פינף-טויזנט דאלאר צו דעם וואס וועט פירן צו יענעמס ארעסט.
גענומען מיט רשות פון פיינע נייעס
ווי איז דאס געשעהן? זעה Queens, NY, USA אויף גוגל מעפס
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
סאפיע (גארטן)
סאפיע איז א ריזיקער לאנדשאפט גארטן אין אומאן, אוקריינע מיט הערליכע וואסערפאלן, קוואלן א.א.וו. וואס איז צעשפרייט אויף 150 ק"מ.
דער גארטען איז גאר א שיינער, די וועגן זענען אויסגעהאקטן שטיינער, און צוגעגרייטע סארט ביימער, בלומען און גראזן, פון פארשידענע מיני סארטן. אין די זומער טעג איז א מחיה צו גיין שפאצירן דארט.
רוב מענטשן ווען זיי גיין איהר באזוכן קומן אהן נאר ביי די ערשטע אדער די צווייטער אפטיילונג, אבער עס איז זייער א גרויסער ריזיגער פארק, מען קען זיך דארט עטליכע מאהל פארלירן, עס געדוירט עטליכע שעה צו זעהן אלע אינטערעסאנטע פלאנצוגנען און ריזיגע אויסגעהאקטע שטיינער וואס עס איז דא אין איהר. ביים סוף פינעם גארטן געפינט א גרויסער בנין וואס דינט פאר א פארש צענטער פאר די לקאלאע איינוואוינער איבער פארשידענע מיני בלומען און פלאנצוגנען.
אינעם גארטען איז דא פארשידענע קליינע פארוויילונגס פלעצער, וויי ריידס, שיפן, רייטן מיט פערדן. א. א. וו.
דער גארטן איז געגרינדעט געווארן אינעם יאר ה'תקנ"ו ; 1796 דורך א הערשער מיטן נאמען "פאטאטסקי" (Count Stanislaw Szczesny Potocki) וואס האט אויפגעשטעלט דעם גארטן אלץ א מתנה פאר זיין ווייב "סאפיע" און האט אנגערופן דעם גארטן נאך זיין ווייב.
דער גארטן איז דער דריטער שענסטער גארטן אין דער וועלט. ווען דער אמעריקאנער פרעזידנט ביל קלינטן איז געקומען באזוכן אוקריינא, האט מען איהם געפירט ער זאל זעהן דעם גארטען סאפיע.
היטלער אין גארטן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אנשי אומן דערציילן אז היטלער איז צוויי מאל געווען אין אומאן, דאס צווייטע מאל איז ער געווען דארט איבערשמועסן קריג אגענדע און סטראטעגיע. דער פלאץ וואו מ'האט רוב איבער געשמועסט איז די "מרפסת אהבה" דער ליבשאפט פלאץ דארט אין דעם סאפיע גארטן, וואס די באשלוס האט אים געברענגט צום ענדגילטיגן פארלוסט פון דער מלחמה. (מ'זאגט אז ר' נחמן מ'ברסלב וואס ליגט דארט האט עס געפועל'ט.)
אידן מיטן גארטן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
די ברעסלבער חסידים קומען זייער אפט באזוכן אין אומן, זיי פארן צו ר' נחמן'ס קבר ווואס ליגט אין אומאן. ביי זיי איז דא א מנהג צו קומען וויזשיטן דעם גארטן. ווייל ר' נחמן מברסלב האט געזאגט: "זיין אין אומאן און נישט זיין אין סאפיע?".


text:
אהוד אלמערט
אהוד אָלמערט (העברעיִש: אהוד אולמרט; געב' דעם 30סטן סעפטעמבער 1945, כ"ג תשרי ה'תש"ו) האט געדינט אלס דער 12טער פרעמיער מיניסטער פון מדינת ישראל פון 2006 ביז 2009.
איבער גענומען אריאל שרון נאך זײן אנפאל.
געוועזן בירגערמייסטער פון ירושלים.
אײנער פון זיינע צװיי זין איז א יורד וואס װוינט אין אמעריקע און דער צווייטר האָט נישט געוואלט דינען אין צה"ל און איז אַ סטודענט אין פראַנקרײַך. איינע פון זיינע צוויי טעכטער איז א לעזביאנקע.
אין מיי 2014 האט מען אים פאראורטיילט אויף זעקס יאר טורמע און א קנס פון א מיליאן שקל פאר נעמען שוחד אין דער האלילאנד פרשה.


text:
בלאט 14 פון 22
געשריבן: מיטוואך יולי 20, 2016 3:56 pm
דורך וואס א חילוק
שטארקע חסיד האט געשריבן:איינער האט אפשר א ריקארדינג פון א גראמער האלפערען פון מאנטריאל ?
ער איז זייער גוט..
געשריבן: דאנארשטאג יולי 21, 2016 6:41 pm
דורך געפרעגלט
דער בדחן האט געשריבן:
עולם הבדחנות האט געשריבן:https://www.dropbox.com/sh/xk2nxtncmywy0gm/AADUF7G2r5vqDpIaPdqhmwWGa?dl=0 דעס האט מיר איינער געשיקט פון דעם ברוין
נישט שלעכט.
סמאכט שלעפעריג די עולם.
ענדעלט אביסעל צו אברהם מרדכי שווארץ אבער אברהם מרדכי האט מער שארפערע און שענערע קול.
געשריבן: דאנארשטאג יולי 21, 2016 6:41 pm
דורך געפרעגלט
איך בין נישט אזוי זיכער אז זיין קול איז אויזפיל אנדערש אבער זיין תוכן איז זיכער מוראדיג מוראדיג גיט אדרבה אויב איינער האט נאך עפעס סחורה פון עם זאל ביטע ארויף לייגן
געשריבן: פרייטאג יולי 22, 2016 11:48 am
דורך yid101
וואס א חילוק האט געשריבן:
שטארקע חסיד האט געשריבן:איינער האט אפשר א ריקארדינג פון א גראמער האלפערען פון מאנטריאל ?
ער איז זייער גוט..
He is Super Good
געשריבן: פרייטאג יולי 22, 2016 11:56 am
דורך שטארקע חסיד
yid101 האט געשריבן: וואס א חילוק האט געשריבן:
שטארקע חסיד האט געשריבן:איינער האט אפשר א ריקארדינג פון א גראמער האלפערען פון מאנטריאל ?
ער איז זייער גוט..
He is Super Good
שכוח אויב איינער האט א ריקארדינג וואלט איך עפרישיעד עס צו האבן
געשריבן: פרייטאג יולי 22, 2016 12:02 pm
דורך וואס א חילוק
yid101 האט געשריבן: וואס א חילוק האט געשריבן:
שטארקע חסיד האט געשריבן:איינער האט אפשר א ריקארדינג פון א גראמער האלפערען פון מאנטריאל ?
ער איז זייער גוט..
He is Super Good
איך וואלט אים געלייגט אין די קאטעגאריע פון פינקי און מאטי, הגם ער איז נישט אזוי אויפגעפיקט!
געשריבן: פרייטאג יולי 22, 2016 4:57 pm
דורך א גראם מיט טעם
וואס א חילוק האט געשריבן: yid101 האט געשריבן: וואס א חילוק האט געשריבן:
שטארקע חסיד האט געשריבן:איינער האט אפשר א ריקארדינג פון א גראמער האלפערען פון מאנטריאל ?
ער איז זייער גוט..
He is Super Good
איך וואלט אים געלייגט אין די קאטעגאריע פון פינקי און מאטי, הגם ער איז נישט אזוי אויפגעפיקט!
טעיק איט דאון א נאטש....
ער איז גוט , אבער נישט אויף זייער לעוועל.
סרעגענט סגיסט די אלטע באבע היסט
געשריבן: דינסטאג יולי 26, 2016 7:55 pm
דורך דער בדחן
נעכטען ביי די גרויסע רעגען אין די סיטי, האט אייינער געטראפן אין אלטע ארכיווען ווי יוסעלע ראזענבלאט זינגט די ניגון וואס די קינדער זינגען ווען סרעגענט.סרעגענט סגיסט
די אלטער באבע היסט
סקומט א פאליסע
און געט א שיסhttps://www.dropbox.com/s/gqnywvzjkclv6 ... 3.m4a?dl=0
געשריבן: מיטוואך יולי 27, 2016 7:05 am
דורך אנעים זמירות
וואס א חילוק האט געשריבן: yid101 האט געשריבן: וואס א חילוק האט געשריבן:
שטארקע חסיד האט געשריבן:איינער האט אפשר א ריקארדינג פון א גראמער האלפערען פון מאנטריאל ?
ער איז זייער גוט..
He is Super Good
איך וואלט אים געלייגט אין די קאטעגאריע פון פינקי און מאטי, הגם ער איז נישט אזוי אויפגעפיקט!
איך וואלט נישט געלייגט פינקי און מאטי אינ'ם זעלבען קאטעגאריע.
געשריבן: מיטוואך יולי 27, 2016 1:56 pm
דורך חלה פיש אין קיגעל
אנעים זמירות האט געשריבן: וואס א חילוק האט געשריבן: yid101 האט געשריבן: וואס א חילוק האט געשריבן:
שטארקע חסיד האט געשריבן:איינער האט אפשר א ריקארדינג פון א גראמער האלפערען פון מאנטריאל ?
ער איז זייער גוט..
He is Super Good
איך וואלט אים געלייגט אין די קאטעגאריע פון פינקי און מאטי, הגם ער איז נישט אזוי אויפגעפיקט!
איך וואלט נישט געלייגט פינקי און מאטי אינ'ם זעלבען קאטעגאריע.
איי עגרי
געשריבן: מיטוואך יולי 27, 2016 10:31 pm
דורך חזרה
ווי קומט האלפערן צו פינקי און מאטי ?
האלפערן איז אינאיימעם מיט דייטש פעלדמאן שווארץ וכו' עיי' עוד בדברי אין א אנדערן אשכול
געשריבן: דאנארשטאג יולי 28, 2016 7:59 pm
דורך מר. קליען
געשריבן: דאנארשטאג יולי 28, 2016 7:59 pm
דורך מר. קליען
דא איז די פיהלע אודיא פונעם תולדות אהרן סיום הש"ס
געשריבן: מיטוואך אוגוסט 24, 2016 11:28 pm
דורך דער בדחן
אנעים זמירות האט געשריבן: וואס א חילוק האט געשריבן: yid101 האט געשריבן: וואס א חילוק האט געשריבן:
שטארקע חסיד האט געשריבן:איינער האט אפשר א ריקארדינג פון א גראמער האלפערען פון מאנטריאל ?
ער איז זייער גוט..
He is Super Good
איך וואלט אים געלייגט אין די קאטעגאריע פון פינקי און מאטי, הגם ער איז נישט אזוי אויפגעפיקט!
איך וואלט נישט געלייגט פינקי און מאטי אינ'ם זעלבען קאטעגאריע.
דער עולם האט דא דיסקאסט אויב אברמי האלפערין איז פון די טאפ בדחנים אדער נישט אבער קיינער האט נישט געשריבען וועגן זיין עצם בדחנות.
איז אזוי די שאלה איז וואס הייסט א גיטע בדחן און א גוטע מצווה טאנץ.
וועט יעדער זאגען וואס הייסט אדער פינקי אדער מאטי אדער הערשי דייטש וכו.
דאס איז זיכער אז וואס פינקי מאכט פאר 5000$ ביי די מענצערס, אקערמאן, וכדומה קען קיינער נישט נאכמאכען פאר קיין געלט אין ספעשעל נאך די פאני ראקישע אינטראס.
פינקי ביי א יתום איז א מייסטער פיסע.
פינקיס זשאקעס מהיכי תיתי.
מאטי אילאוויטש א קאפאזירע, סופער שיינע וואיוסע. זייער פיין ווען איינער וויל זיך אויסוויינען אין הערען א געשמאקע מצווה טאנץ
יעצט צום ווארט, אברהם האלפערין איז נישט קיין קאמפאזער-נישט די שענסטע בעל מנגן
אבער א יונגערמאן מיט תוכן,הארץ , געפיל - א סענסע אויף יומער שאין כמוהו
ער קומט קיין ניו יארק זייער אסאך מאל איאר האט האט גרויסע רייכע חתונות, מענטשען לאזען זיך קאסטען טייער געלט עם אהער צוברענגען, ווייל ער קען די אלע פזמונים מיט קווייערס און אויכט ווייל די גאנצע זאל שאקעלט זיך פאר געלעכטער פון זיינע זשאקעס
א מענטש וואס מאכט חתונה גייט עם נישט אהן אויב די בדחן האט קאמפאזט 5 נייע ניגונים די יאר ער וויל שיינע דברי תורה געשמאקע ניגונים מיט א גיט ווערטעל אין די זייט וואס צו דעם איז אברמי פון די טאפ בדחנים אדער אפשר גאר די טאפ בדחן אליין
פינקי ביי א פשוטע חתונה דעליווערט נישט וואס בדחן האלפערין דעליווערט...............
געשריבן: מיטוואך אוגוסט 24, 2016 11:40 pm
דורך yid101
געשריבן: דאנארשטאג אוגוסט 25, 2016 6:49 pm
דורך וואס א חילוק
בדחן, איך וואלט נישט געזאגט אזוי שטארק ווי דיר אבער איך מסכים מיט דעם אז ער איז זייער זייער גוט!!
געשריבן: דאנארשטאג אוגוסט 25, 2016 8:24 pm
דורך בוחר בשירי זמרה
יאפ
אברמי, איז א שטיק לוסטיגקייט
אפילו אן א חתונה, כ"ש ווען ער איז 'אן דע דזאב'.
כ'געדענק פאר 4 יאר צוריק ווען כ'בין פערצופאל אריינגעפאלן אין קלויזענבורגער קעמפ, אוי איז ער זאפטיג, מלא תוכן.
איזער נאך אלס דארט?
געשריבן: פרייטאג אוגוסט 26, 2016 4:14 am
דורך yid101
בוחר בשירי זמרה האט געשריבן:יאפ
אברמי, איז א שטיק לוסטיגקייט
אפילו אן א חתונה, כ"ש ווען ער איז 'אן דע דזאב'.
כ'געדענק פאר 4 יאר צוריק ווען כ'בין פערצופאל אריינגעפאלן אין קלויזענבורגער קעמפ, אוי איז ער זאפטיג, מלא תוכן.
איזער נאך אלס דארט?
Yes
געשריבן: דאנארשטאג סעפטעמבער 01, 2016 4:31 pm
דורך טיכטיגער
האט אפשר איינער גראמען פון הרב אפרים וואקסמאן ר"י מאור יצחק איך הער אז ער מאכט א פיינע דזשאב ביי די אמשינובע חתונות! ביטע ארויפלייגן סחורה פון אים
געשריבן: מיטוואך סעפטעמבער 21, 2016 1:20 pm
דורך בלי נערווען
רבותי מען דארף אויפפרישן די אשכול מיט נייע סחורה דער וואס האט עפעס זאל שנעל ארויף לייגן
געשריבן: מיטוואך סעפטעמבער 21, 2016 5:52 pm
דורך האבגרויסהצלחה
געשריבן: מיטוואך סעפטעמבער 21, 2016 6:00 pm
דורך האבגרויסהצלחה
Wowער איז גוט סזייער ווארעם די ערשטע וואס מהאט ארויפגעלייגט איז א נייע ניגון ניין?
געשריבן: מיטוואך סעפטעמבער 21, 2016 6:05 pm
דורך עולם הבדחנות
געשריבן: דאנארשטאג סעפטעמבער 22, 2016 1:05 am
דורך moshele11211
ביזדערווייל מאכט ער גאר פיינע פראגרעס, ביי יעדע חתונה שפעטער וואס מען הערט אים קומט ער אריין שטערקער און שטערקער, ווי עס קוקוט אויס איז ער אויף א שנעל צוג צו זיין איינע פון די גרויסע סטארס בעז"ה
איך האב אים געזעהן פאר אפאר חדשים צוריק און מאנרא ביי א חתונה ער שטעלט אהער א גאר חסידשע ערליכע פערפארמענס, כה לחי !!
YOELY BROWN NEW VIDEO
געשריבן: פרייטאג סעפטעמבער 23, 2016 10:35 am
דורך געפרעגלט
יו-טוב אומערלויבט


text:
תגובהדורך מחנך ב2018 » דינסטאג ינואר 30, 2018 5:36 pm
איך האב גראדע געטראכט דערוועגן, עס וואלט מיר געדינט אלס תועלת צו קענען צאמנעמען מיינע עקספירענס וואס טוען אין די ליין האט מיר געלערענט און גלייכצייטיג קענען מהנה זיין אידן אויף א ריינעם אופן, דער אמת איז אבער אז ס'איז מיר שווער פשוט דאס אנהויבן, וואו הויב איך אן, וועלכע נושא, וואס איז פארן ציבור דאהי מער אינטערעסאנט, אפשר אז מ'וועט מיר פרעגן פרטיות'דיגע פראגע'ס וועל איך דערויף ענפערן און אזוי אריינקומען אין די זאך.
למען האמת: איך האלט מיר נישט פאר א וועלטס פראפעשענעל אין חינוך, בכלל נישט, הלוואי זאל איך זיין נאנט דערצו, איך האב אבער יא א שטארקע געפיל דערצו און אזוי אויך האב איך שוין היבש עקספיריענס אין די פעלד וואו איך האב ב''ה זייער שיין מצליח מיט גאלדענע רעזולטאטן ה' יעזור להלאה.


text:
איבערגאנג מעטאל
די איבערגאנג מעטאלן זענען די גרופע פון מעטאלן אין דעם מיטלן בלאק (גרופעס 3 ביז 12) פון דער פעריאדישער טאבעלע, וואס האבן ענלעכע אייגנקייטן. זיי זענען הארטער פון אנדערע מעטאלן, זיי האבן א הויכן שמעלצפונקט, און זייערע כעמישע פארבינדונגען זענן קאלירדיק.
טייל פון די איבערגאנג מעטאלן, ווי אייזן, צינק און כראם זענען וויכטיק פארן געזונט פון מענטשן. אנדערע איבערגאנג מעטאלן, ווי קאדמיום און קוועקזילבער זענען גיפטיק. בדרך כלל, ווערן די ד-ארביטאל-עלעקטראנען (ענגליש: "d-orbital-electrons", דייטש: "d-Orbitalelektronen") געניצט כדי צו שאפן פארבינדונגען מיט אנדערע אטאמען.
די איבערגאנג מעטאלן זענען די גרעסטע גרופע פון כעמישע עלעמענטן.


text:
ארונים
אַרונים זײַנען די חסידים פון רבי אהרן טייטלבוים דער עלצטער זון פון רבי משה טייטלבוים בעל ברך משה פון סאטמאר זצ"ל.
זיי זענען געשוואוירענע אנהענגער פון רבי אהרן טייטלבוים, און שטיצן אים אלס דער אפיציעלער ממשיך דרכו פון סאטמאר אדמו"רות, נאכן טאטן'ס שטארבן. לויט וואס זיי טענה'ן עס איז א "צוואה" איבערגעגעבן בעל פה דורך עטליכע מענטשן ווי ער באפעלט אז מען זאל נישט גלייבן זיינע צוואות בכתב. טראץ דעם וואס זיינע קעגנער באשולדיגן אים מיט א שלעכטקייט אדער טיפשות היסטאריע, ווערט עס דורך זיי שארף אפגעלייקנט.
סיבה
דער לאיאלער פארברענטע עקשנות איז אויסגעפארעמט געווארן אין פייער פון מחלוקת וואס האט געבוזשעוועט דורכאויס די לעצעט דרייסיג יאר, אפילו בחייו פון ערשטן סאטמאר רבי. וואס מ'האט גערודף'ט רבי משה טייטלבוים אז ער איז נישט גענוג פרום, און אז ער איז זיך משדך מיט א אגודה'סט. פון דארטן איז מען געגאנגען צו פלייש פרשה, צום קאשוי רב'ס כסדר'דיגע קריטיק, און צום סקול דיסטריקט פרשה און אזוי ווייטער צענדליגע קאנטראווערסיעס וואס די חסידים זענען געווען אויסגעטיילט צו בושות און קריטיק צו פארענטפערן און זיך שלאגן פאר די הנהגה.
ווער זענען זיי?
דער טיפישער "ארוני" טיפ איז אפשר נארמאל און באשיידן, אבער עס איז זיכער דא א מיעוט וואס זענען פארביסענע שלעגער וואס האבן זיך געשלאגן און דיריגירט אנדערע פאר די פארטיי אינטערעסן די לעצטע 27 יאר און אזא מענטש איז געוויינליך נישט קיין רואיגער, וואולער, אדער סאלידער, אפילו אזוי בלייבן זיי מיט נאמנות צו זייער פלאץ.
די צרות מצד די זאליס, בני יואל וועט קיינמאל נישט פארגעסן ווערן און דאס האלט צוזאמען די ארונים טראץ אלע שוועריגקייטן.
וויפיל?
אפילו לויט זייערע גרעסטע שונאים, ציילן זיך די ארונים אין די צענדליגער טויזנטער. טראצדעם וואס משה גבאי האט נישט געלאזט דעם אלטן טאטן רבי משה טייטלבוים קומען צו די חתונות פון ר' אהרן, האבן זיך דארט געציילט איבער צוואנציג טויזענט אידן, אריינגערעכנט איבער טויזנט געסט פון די גאנצע וועלט.
זעה אויך
וועבלינקען
- הייד פארק ארונים פארום. כל העולם כולו
- גוגל ווידיאו - נעילת החג טיש און באגלייטן מוצאי יום טוב סוכות תשס"ז אין ווילאמסוברג. [1]


text:
ריכטער סקאלע
די ריכטער סקאלע גיט א נומער וואס מעסט די שטארקייט פון אן ערדציטערניש.
די ריכטער סקאלע איז געווארן אנטוויקלט אין 1935 דורכן געאלאג טשארלס ריכטער (Charles Francis Richter) אין קאלאבאראציע מיט בענא גוטנבערג (Beno Gutenberg), ביידע פונעם קאליפארניע אינסטיטוט פון טעכנאלאגיע ("קאלטעק").
די ריכטער סקאלע ווייזט די שטארקייט פון ערדציטערנישן אויף א לאגריטמישער סקאלע (צו באזע 10), דאס הייסט אן ערדציטערניש מיט א מאס 7 אויף דער ריכטער סקאלע איז 10 מאל אזוי שטארק ווי אן ערדציטערניש מיט מאס 6. דעריבער ניצט מען א לאגריטמישע סקאלע ווייל די שטערקסטע ערדציטערניש וואס מ'האט אמאל געמאסטן (9.5 אויף דער ריכטער סקאלע) איז 1,600,000,000 אזוי גרויס ווי די שוואכסטע ערדציטערניש וואס מ'קען מעסטן. דער נומער אויף דער ריכטער סקאלע מעסט פארהעלטענישמעסיג די ענערגיע באפרייט אין דעם מיטלפונקט פון אן ערדציטערניש.
דער יסוד פון מעסטן איז א באוועגונג 100 ק"מ פונעם מיטלפונקט פון דער ערדציטערניש. א גרייס פון 1.0 אויף דער ריכטער סקאלע איז א באוועגונג פון א הונדערטל פון א מיקראן. א גרייס פון 2.0 איז א באוועגונג פון א צענטל פון א מיקראן. א גרייס פון 3.0 איז א באוועגונג פון א מיקראן א.א.וו. די מאס פון ענערגיע באפרייט צווישן צוויי נומערן אויף דער ריכטער סקאלע איז דרייציג מאל אזוי ווי די פריערדיגן.
די גרעסטע שטארקייט וואס מ'האט אמאל געמאסטן איז געווען א סעריע פון ערדציטערנישן מיט גרייס 9.5 אין טשילע אין 1960.
די פאלגנדע טאבעלע ווייזט די שטארקייטן פו ערדציטערנישן לויט דער ריכטער סקאלע:


text:
עלען קאלמבס
עלן קאלמעס איז א אידישער ראדיא דיקטאר אויפן ליבעראלן שטייגער.
ער איז געווען דער איינציגסטער ערקלערטער ליבעראל אויפן קאנסערוועטיווען טעלעוויזיע פאקס ניוז ווי ער פירט אן אן אייגן ראדיא פראגראם און איז דער קאנטערפארט צום קאנסערוועטיווען טאלק שוי האויסט שאן הענעטי אויף א ספעציעלע שוי וואס זיי ביידע טענה'ען זיך יעדע נאכט איבער די אישוס צווישן 9 און 10 דאס איז דאס מערסטע געוואטשטע שוי אין אמעריקע פאר איר צייט אפשניט פון די שעה וואס עס לויפט יעדע שטאט אנדערשט.
אויך איז ער דער שטימע פון שפעט באנאכט ביי דעם ליבעראלן ראדיא נעטווארק עיר אמעריקע ראדיא איצט נאכן דאס אפקויפן פון די ביזנעס אינסוועסטמענט פון די גרין ברודער מארק און זיין רייכן אומבאוועגלעכע גיטער ברודער פינאנצירער.
ער איז זייער פארהאסט ביי די ליבעראלע ווייל ער געבט לויט זיי דער גושפונקא פאר פאקס ניוז צו הייסן אז זיי האבן אויך ליבעראלן אויף זייער פעיראל בשעת ווען לויט זיי איז ער גאר די שוואכערער דעבאטירער. אויך זאגן אז זשאן הענעטי איז דער שענערער מענטש און מען לייגט אים ספעציעל קעגן עלען וואס איז באקאנט אלס זייער נישט קיין שיינער כדי חוזק מאכן פון ליבעראלן.
אבער לויט ווי אומפארטייאישע זייטיגע אנאליטיקירער שאצן אפ איז דאס גאר אנדערשט, אז ער איז מטבעו פון זיין פאך אויס אלס א קאמעידיען און אנדערשט פון זשאן האט ער א הומעריסטישער רואיגער צוגאנג צו צולייגן זשאן, און אין קאנטראסט פון זשאן'ס קאנפראטעשנל שרייעדיגע און טענהדיגע שטייגער נעמט ער בעסער אויס ביי די צוהערער.
ער האט אויך געהאט אמאל א שוי אויף WABC ראדיא אבער זיי האבן אים געפייערט.
ער איז אויך געווען א נאכט שוי האויסט אויף WEVD דער אלטער פארווערטס ראדיא סטאנציע וואס איז שוין היינט אונטערגעגאנגען און פארקויפט געווארן צו א ספארט סטאנציע.


text:
ובלכתך בדרך
ובלכתך בדרך איז אן ארגאניזאציע וואס גיבט זיך אפ מיט פארשפרייטן שיעורי תורה און דרשות דורך קאסעטעס און סי די'ס און אזוי אויך אויף דיגיטאלישן פארמאט.
זייער אפיציעלן נאמען איז וועד להפצת תורה ובלכתך בדרך לזיכוי הרבים.
די ארגאניזאציע איז געגרינדעט געווארן ארום יאר תשנה אויף א קליינער פארנעם, דורך ר' יצחק אהרן שטערנפעלד אן איינוואוינער אין די סאטמאר'ער שטאט קרית יואל, צוביסלעך איז עס זיך צואוואקסן צו א גרויסער מעכטיגער אפאראט פון פארשפרייטן שיעורי תורה.
די וועגן וויאזוי "ובלכתך בדרך" טוט פארשפרייטן שיעורי תורה זענען פארשידענע, 1) דורך אויסלייגן אין צענדליגער שוהלן, אין ישיבות, און נאך, סי די'ס און MP3 פון דרשות און שיעורים פון פארשידענע רבנים און דרשנים. 2) דורך צושטעלן פלעצער ביי וועלכע מ'קען לאודן שיעורים אויף מאשינקעלעך.


text:
חידקל
דער חידקל טייך, איז איינע פון די גרויסע און וויכטיקע טייכן, אין מיטעלן מזרח. די טייך הויבט זיך אן אין מזרח טערקיי, און פליסט דורך איראק, צוזאמען מיט די פרת, ביז ווי זיי טרעפן זיך און פארמירן די שאט על אראב טייך, וואס פאלט אריין אין פערסישער איינגאס.
די טייך האט אנגענומען א וויכטיקע שטעלונג אין די אור אלטע תקופות, אין די תורה ווערט די חידקל דערמאנט אלס איינע פון די פיר טייכן אין גן עדן.
די טייך פאנגט זיך אן אין דרום מזרח טערקיי, ביי די טאורוס בערג, און די טייך לויפט אין דרום מזרח ריכטונג, פון טערקיי ביז די גרעניץ מיט סיריע, די טייך איז די גרעניץ צווישן די צוויי לענדער פאר 30 קילאמעטער, ווי דערנאך גייט די טייך אריבער אין איראק, ווי מערערע קליינע טייכן פאלן אריין אין חידקל. נאך באגדאד ווערט די טייך צעטיילט אין א דעלטא, און גייט אריבער אין זומפיקע געגנטער און קאנאלן, ביז די חידקל טרעפט זיך מיט די פרת אין דרום איראק, וואס פארמירט אינאיינעם די שאט על אראב.
די לענג פון טייך איז 1,740 קילאמעטער לאנג, און זיין דרענאזש בעקן איז 166,000 קוואדראט קילאמעטער.


text:
פראיעקט למעשה
עס האט זיך דא אריינגעכאפט א פרישער גאסט מיט'ן נאמען @והאיש משה, און ער האט אונז דא פארגעהאלטן
בתוכחת מגולה ואהבה מוסתרת אז מיר זענען מער פארנומען מיט די פראבלעמען פון דעם "סיסטעם" ווי מיט די לעזונגען. "כ'מיין אז יעדער וואס קומט אן צו קאווע שטיבל, ווייסט שוין די בראך פונעם סיסטעם," שרייבט והאיש. "אויב אזוי וואס איז דער ענין צו וויינען און קלאגען?"
באמת האט והאיש געשריבן אין רעאקציע צו @ראש הישיבה וועלכער האט געשריבן
דברים דומים: "א פרשה פון לא טוב איז נישט קיין פרשה, נאר אויב עס קומט מיט ואתה תחזה." דערווייל איז והאיש משה געווען אמר הרבה ועשה מעט, און ער האט אונז נאך נישט מזכה געווען מאוצרו הטוב. לאמיר האפן אז דאס וועט זיך בקרוב טוישן.
דער אמת איז אז מיר האבן דא אין קאווע שטיבל א שיין ביסל אשכולות וועלכע גייען אריין אין דער קאטעגאריע פון "ואתה תחזה" (צוויי ביישפילן
), נאר עס איז באמת שווער צו האלטן אזא שמועס מיט א פאקוס בלויז אויף דער לעזונג. עס איז מן הנמנע אז אין יעדן אזא אשכול זאלן זיך אריינכאפן די וואס זענען אדער מאכן זיך בלינד צום מצב, און זיך נעמען טענה'ן אויף די פשוט'ע פאקטועלע הנחות אויף וועלכע דער שמועס איז געבויעט. דאס פירט ווידער אריין אין דעם נעגאטיוון חלק, און מ'דארף זיך ווידער ספראווען מיט'ן "אויפווייזן" דעם גרויסן בראך און אומרעכט וואס דא קומט פאר. עס איז אבער אמת אז עס דארף זיין א בכוונה'דיגע פאקוס אויף דעם "למעשה", און די אלע געלונגענע שרייבער, פארשער, תלמידי חכמים און פילאזאפן דא אין קאווע שטיבל, קענען אוודאי נוצן זייערע געבענטשטע כשרונות אויף פארשלאגן, חלומות, הצעות און געדאנקען אויף העלפן דעם בר דעת און זיינע פאמיליע-מיטגלידער וועלכע ווערן דערשטיקט אונטער דעם "סיסטעם".
איך טו יעצט דעריבער פארשלאגן "פראיעקט למעשה" – א פראיעקט צו שרייבן ארטיקלען הלכה למעשה, עצות און אנווייזונגען פאר אחים לדעה, זיך צו ספראווען מיט די פראבלעמען, און צו ערמעגליכן אז יעדער זאל קענען לעבן פאר זיך און זיין משפחה לויט זיינע איבערצייגונגען, עכ"פ וויפיל עס איז שייך.
א וויכטיגע תנאי אז דאס זאל קענען מצליח זיין איז אז די גבאים זאלן אינפארסירן א שטרענגע פאליסי צו האלטן די "למעשה" אשכולות ריין פון טענה'רייען אויף דעם "סיסטעם". די אשכולות קומען מיט לעזונגען נאר פאר די וואס זענען מסכים אז דער "סיסטעם" איז א חורבן. אז איינער קריגט זיך אויף דעם יסוד, זאל ער בכלל נישט קענען אריינרעדן אויף די יסודות'דיגע הנחות. דאס איז נישט קיין פרואוו צו דערשטיקן אנדערע דעות, עס איז נאר א וועג צו האלטן די אשכולות ריין פון נעגאטיוויטעט, מיט א קלארער קאנצעטראציע אויף וואס מיר קענען טון צו פארבעסערן דעם אידישן לעבן.
דער "למעשה" ארטיקל קען זיך אנפאנגען מיט דער הנחה אויף וואס דער אשכול איז געבויט ("אונזערע קינדער וואקסן אויף צו פארמאכט פון דער וועלט, און עס איז נישט גוט פאר זיי"), און דערנאך פארשטעלן די לעזונג. צי די לעזונג איז אויסגעהאלטן אדער נישט איז אפן פאר דעבאטע. אבער אויב איינער איז נישט מסכים מיט דער הנחה יסודית ("עס איז גוט אז אונזערע קינדער זענען פארמאכט פון דער וועלט," אדער "עס איז נישט אמת אז אונזערע קינדער זענען פארמאכט") קען עס אויסדרוקן זיין מיינונג בלויז אין א באזונדערן אשכול.
גייענדיג אין די פוסטריט פון @כוכב, שלאג איך פאר אז די וואס ווילן אנטייל נעמען אין "פראיעקט למעשה" זאלן זיך דא אנרופן. מ'וועט ארויסשטעלן איינס אדער צוויי ארטיקלען יעדע וואך, ביז מיר וועלן דערגרייכן צען ארטיקלען. דאן וועל איך פערזענליך דורכגיין יעדן ארטיקל און מגיה זיין פון גראמאטישע גרייזן, און אביסל שיפור הלשון אויב עס וועט אויספעלן (פארשטייט זיך אז כ'וועל נישט אפזאגן הילף אויב איינער טראגט אן), און מ'וועט דאס צוזאמענשטעלן אין א קונטרס וואס וועט זיין א רייכער האנטבוך פאר אחים לדעה. כ'בין בטוח אז דאס וועט זיין א געוואלדיגער געשאנק פאר הונדערטער און טויזנטער אידן, וועלכע וועלן נהנה זיין בעצה ותושיה.
מ'קען שרייבן אויף יעדע געזעלשאפטליכע פראבלעם פון וואס מיר ליידן א דאנק דעם "סיסטעם", און ארויסברענגען געדאנקען וויאזוי צו פארבעסערן און פארגרינגערן - ישיבות, חדרים, עדיוקעישאן, כולל, קאלעדזש, שידוכים, פרנסה, ליטעראטור, ענטערטעינמענט, באציאונגען מיט ווייב/מאן, קינדער, עלטערן, שוויגער-עלטערן, רבנים, בין ישראל לעמים, וכו' וכו'.
כ'האף אז דער ציבור וועט נוצן די געלעגנהייט צו שענקען זייערע כשרונות און געדאנקען פאר דעם נאבעלן צוועק, און מ'וועט אויפטון גרויסע זאכן.
נ.ב. מיין ארטיקל פאר "פראיעקט למעשה" איז שוין גרייט, און כ'וועל עס ארויפשטעלן ווי נאר עס וועט זיך דא שאפן א שיינע קאאליציע פון קאלאבארירער.


text:
די חסידישע ישוב אין גרינוויל, זשערסי סיטי, ניו זשערסי
אבי צי האבן זייערע היימישע סביבה פין וילי-טאהן,
נאכדערצי ווען עס איז נענטער אין אויך סיטי-סטייל,
אבער די קוועסטשן איז, וועלן טאקע וויליאמסבורגע פרויען האבן די גאטס אנצינעמען די גאסן פין שוורצי סיטי?? איי דאנט טינק סא...
-
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 311
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך סעפטעמבער 02, 2009 12:32 pm
-
- שר חמש מאות
- תגובות: 793
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג פאברואר 08, 2015 1:04 am
-
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 311
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך סעפטעמבער 02, 2009 12:32 pm
-
- שר חמש מאות
- תגובות: 793
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג פאברואר 08, 2015 1:04 am
-
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 311
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך סעפטעמבער 02, 2009 12:32 pm
- מאנ-יימער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 10552
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 14, 2011 10:36 am
- לאקאציע: אויפן וועג ארויף
איז אזוי,
דער נעכטיגער אסיפה איז פאררופן געווארן דורך דעם אזויגערופענער 'מפעל איש את רעהו יעזורו' וואס ווערט אנגעפירט דורך הרב בנציון פייערווערקער צוזאמען מיט א גרופע עסקנים אין שפיץ פון האברך ר' הירצקא יאקאבאוויטש, דער רוחניות'דיגע אויטאריטעט פון דעם מפעל איז הרב בנציון'ס שווער הרה"ג ר' מנשה מעיאר שליט"א.
דער אסיפה איז געווען אפען פאר פאבליק און עס האט זיך באטייליגט א גאר קאלירפולער ציבור. עס קומט נאך וואס עטליכע קלענערע פריוואטע מיטינגען זענען אפגעהאלטן געווארן אין די לעצטע פאר חדשים מיט די אינגעלייגט וועלכע האבן שוין אויסגעפילט אפליקאציעס און אויסגעדריקט אינטערעסע אין דעם פראיעקט.
צוערשט האט אויפגעטרעטן ר' הירצקא יאקאבאוויטש און דערנאך וואס ער האט געמאלדן אז צילוב א פארקילעכץ וועט הרה"ג ר' מנשה זיך נישט קענען באטייליגן פערזענליך האט ער צוגעטראטן צום ענין. ער האט פארגעשטעלט פארן ציבור דעם געגענט אין מיטגעטיילט מיט מערערע פרטים ווי, קריים, דירות פרייזן, טראנספארטאציע א.א. וו. וואס זענען שוין געווארן אויסגעשמועסט אין דעם אשכול באריכות.
דערנאך האט ער מאריך געווען איבער דער צוגאנג וואס די גרופע האט גענומען ווי פאלגענד, אנשטאט זיי זאלן נעמען א דעוועלאפער\ אינוועסטאר וואס זאל אפקויפן גרויסע שטחים און ווארטן אויף פלען אפראוועל'ס, בויען דירות, אינפראסטרוקטשער וואס דויערט יארן און קאסט מיליאנען און דערנאך ווען עס איז שוין פיינעלי פארטיג ברויך מען ווארטן נאך לאנגע חדשים און טייל מאל יארן אויף סי אוו או'ס, ווילן זיי בויען דעם געגענט 'נאר' מיטן הילף פון אינדיווידועל אינגעלייט וואס וועלן פריוואט אפקויפן עקזיסטירענדע הייזער אן וואס א דעוועלאפער אדער אינוועסטער זאל דארפן ווערן אינוואלווד און נאכן איבערבויען - אויב פארלאנגט - זאל מען תיכף קענען מופן.
דער גרופע פלאנט נישט צו עפענען מוסדות עטליעסט אין די ערשטע שטיק צייט נאר מען וועט ברויכן טרעוולען קיין וויליאמסבורג, אויך האט ער געמאלדן אז זיי האבן שוין געליעסט א בנין אויף 221 מארטין לוטער קינג וואס וועט דינען אלץ בית מדרש און אז עס איז שוין דא א הויז פאר ר' מנשה מעיאר וואס איז גרייט צו זיין פון די ערשטע מנין צו מופן און דארט דינען אלץ רב. ווי אויך וועט גאנץ אנהייב זיין א קליינע גראסערי אין די בעיסמענט פון איינע פון די תושבים. די עסקנים ארבעטן העפטיג די לעצטע פאר חדשים מיט לאקאלע ריעל עסטעיט בראקער'ס צו ברענגען דיעל'ס און ווייזן הייזער פאר סיי ווער עס איז אינטערעסירט אין דעם פראיעקט און זיי נעמען זיך אונטער אזוי צו באגלייטן דעם פראיעקט בלי תשלום גמול ביז עס וועט אי"ה האלטן ביי צוויי הונדערט תושבים.
נאך א 'שאלות ותשובות סעסיע' האט ר' בנציון אויפגעטרעטן מיט א קורצע רעדע ווי ער האט ארויסגעברענגט דעם נויט אין וואס מיר געפונען זיך יעצט און ווי שווער און ביטער דער דירות קריזיס איז און אז אזא פראיעקט וועט דעריבער זיך מוזן בהכרח אויסארבעטן און מה שלא יעשה השכל יעשה ההכרח.
דערנאך האט מען געהערט אפאר ווערטער פון דעם מארגעדש בראקער ר' ליפא קיש איבער דעם פראסעס פון א מארגעדש און פירסט טיים האום בייער פראגראמען וואס זענען עוועילעבל, ווי אויך האט ער ארויסגעברענגט אז צילוב וואס די סעלינג פרייזן אין דעם געגענט זענען גאר נידריג קענען אפילו גאנץ שוואכע פארדינער ווערן עפראווד פאר א מארגעדש און קענען קויפן אן אייגענעם הויז.
נאך די אסיפה האבן די אינטערעסירטע געקענט אויספילן אפליקאציעס און איבערגעבן פאר די עסקנים, ווי אויך זענען געווען אפליקאציעס וואס עסקנים וועלכע זענען גרייט ארויסצוהעלפן מיט די ארבעט האבן געקענט אויספילן און איבערגעבן פאר'ן וועד. אזוי אויך האט מען געהאט א געלעגענהייט אויסצושמועסן פרטים מיט די עסקנים און מארגעדש עקספערט אויפן פלאץ.
- מאנ-יימער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 10552
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 14, 2011 10:36 am
- לאקאציע: אויפן וועג ארויף
לאמפ האט געשריבן:ווי אויך האט ער ארויסגעברענגט אז צילוב וואס די סעלינג פרייזן אין דעם געגענט זענען גאר נידריג קענען אפילו גאנץ שוואכע פארדינער ווערן עפראווד פאר א מארגעדש און קענען קויפן אן אייגענעם הויז.
וואס זענען די פרייזן?
צוריק צו “ישוב העולם - דירות און ישובים”
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 6 געסט


text:
נשמה דא ביסטו!!
נשמה דא ביסטו!!
פארבלאנדזשעט ווער ווייסט ווי? נישט פארבלאנדזשעט אין ערגעץ! דו ביסט נישט פארבלאנדזשעט, איך האב מיך פארבלאנדזשעט!
נשמה קום צו מיר? ניין דו דארפסט נישט צוריק קומען צו מיר!, דו קענסט נישט קומען צו מיר! איך דארף צוריק קומען צו דיר!
נשמה איך ווארט אזוי לאנג אויף דיר? ס'וועט מיר נישט העלפן!, כ'קען ווארטן און ווארטן, ווי לאנג איך וועל זיך נישט געבן א קער צו דיר וועלמיר זיך נישט טרעפן!
מיין וועקער זייגער האט זיך אליינס פאריקט אינמיטן נאכט, מיין פארטאגס חברותא האט אויף מיר אזוי לאנג געווארט. אפילו זמן קריאת שמע האב איך נישט אנגעיאגט נאר די צווייטע זמן. אין מקוה האב איך מיך אריינגעדרייט מיט יענעם, צאלן דערפאר וועט ארויפגיין אויף מיין אלטע חשבון. ווי האלט מען? אוי נאך ברכו! נא נא, כ'מוז נישט יעדן טאג אנגעקומען צו ברכות. אינמיטן שמונה עשרה האט מיר יענקי געמוזט טעקסטן אז די ארבעטער איז נישט אנגעקומען. מיין נאכמיטאג-איין-שעה'גן חברותא האב איך געזאגט מ'וועט מוזן לערנען מארגן. מיין שיעור ביינאכט האב איך נישט געקענט מאכן.
אוי ס'טוט מיר אזוי וויי, און מיין קול גיבט א שריי:
נשמה דא ביסטו! נשמה אפילו דו ווארטסט אזוי לאנג אויף מיר, נשמה איך קום צו דיר, אוי נשמה!
נשמה דא ביסטו! איך ווייס איך בין פארבלאנדשעט ווער ווייסט ווי, נשמה איך קום נאכאמאל צו דיר, אוי נשמה!
כ'האב היינט ביי די ארבעט געזען כ'וויל נישט זאגן וואס, כ'האב געהערט כ'וויל נישט טראכטן וואס, כ'האב געקוקט כ'וויל נישט געדענקן ווי, כ'האב געטראכט כ'וויל נישט קלערן פון וואס, כ'האב געזאגט כ'וויל נישט וויסן וואס, אוי בין איך געווען צושלאגן, ווי איינער האט מיר מיט א האמער צוזעצט אלע רמ"ח איברים, מיין קליין הייליג פינק פרעגט מיר משה'לע וואס איז דאס מיט דיר געשען?
און מיין האנט הייבן זיך אויף הויעך:
נשמה דא ביסטו! נשמה אפילו דו ווארטסט אזוי לאנג אויף מיר, נשמה איך קום צו דיר, אוי נשמה!
נשמה דא ביסטו! איך ווייס איך בין פארבלאנדשעט ווער ווייסט ווי, נשמה איך קום נאכאמאל צו דיר, אוי נשמה!
מיין הייליגע תפילין קוקן מיר אן, ווילאנג בין איך געווען אויף דיר היינט. מיין רבינו תם'ס תפילין קוקט מיר אן, וויפול מאל א יאר דערמאנסטו זיך אין מיר. מיין סידור'ל קוקט מיר אן, וויפול בלעטער פון מיר האבן באקומען בליקן פון דיר היינט, מיין גמרא'לע פון שעלף קוקט מיר אן, וויפול בענדער וואלטן געקענט זיין געדעמעדזש'ט און דו זאלסט נישט באמערקן. מיין חומש'ל קוקט מיר אן, וועלכע סדרה גייט דעי וואך. מיין שלחן ערוך קוקט מיר אן, משה'לע כ'געדענק נאך ווען דו פלעגסט מיר אנשפריצן מיט קאווע און מיר צוקנייטשן און צורייסן. מיין בענטשער'ל קוקט מיר אן, כ'געדענק נאך ווען איך פלעג דיר זעהן יעדן איינציגסטן טאג.
און פון מיין נפש גליטשט זיך ארויס א געשריי:
נשמה דא ביסטו! נשמה אפילו דו ווארטסט אזוי לאנג אויף מיר, נשמה איך קום צו דיר, אוי נשמה!
נשמה דא ביסטו! איך ווייס איך בין פארבלאנדשעט ווער ווייסט ווי, נשמה איך קום נאכאמאל צו דיר, אוי נשמה!
מיין ווייב פרעגט, אונז פלעגן האבן א שיעור יעדע נאכט ביי נאכטמאל, געדענקסט נאך?, מיין יונגעלע פרעגט, טאטי איך געדענק נאך אמאל אויב איך נישט פארשטאנען א משנה אין חדר האסטו עס געלערנט מיט מיר ביינאכט, געדענקסט נאך?, מיין טאכטער'ל פרעגט, טאטע לעבן אמאל פלעגסטו יעדע וואך ביי די סעודה פארציילן א מעשה פון א צדיק, געדענקסט נאך? מיין בחור'ל פרעגט, מיין ליבער פאטער אמאל פלעגסטו מיר פרעגן וואס די מגיד שיעור האט גערעדט אויפן סוגיא, געדענקסט נאך? מיין שכן פרעגט, אמאל פלעג איך הערן דיין וועקער זייגער קלינגען 5 אזייגער פארטאגס, געדענקסט נאך?
און פון מיין הארץ גייט ארויס א קרעכץ:
נשמה דא ביסטו! נשמה אפילו דו ווארטסט אזוי לאנג אויף מיר, נשמה איך קום צו דיר, אוי נשמה!
נשמה דא ביסטו! איך ווייס איך בין פארבלאנדשעט ווער ווייסט ווי, נשמה איך קום נאכאמאל צו דיר, אוי נשמה!
אוי מיין בית המדרש, מיין הייליגע עיר מקלט, כ'בין אזוי פאריאגט א גאנצן טאג, כ'קלעטער אריין נאך א טאג ארבעט דאווענען מנחה מיט די 65-מינוט-נאכן-שקיעה מנין, די צעטיל אויפן וואנט "מכירת חמץ" גיט מיר א זעץ אין הארץ, אוי ס'איז א וואך צום הייליגן יום טוב די ספרי החג ווארטן אויף מיר. די צעטיל "הבחינה הבא" גיט מיר א קנאק אין הארץ, אוי מ'האט שוין געענדיגט דריי מסכתות זייט כ'האב מיך אינטערגענומען אנצוהייבן מיטהאלטן און גארנישט. די צעטיל מיט'ן קעפל "כולל ערב" גיט מיר א שארפע פליק אין הארץ, אוי שוין צוויי יאר וואס די דיין בעט מיר כ'זאל אריינפאלן דא ביינאכט כאטשיג איינמאל א וואך און עפענען א גמרא. די צעטיל "שיעור מיוחד ביסודות קדושת הבית" גיט מיר נאך די שטערסטע האק, דאס שפיר איך שוין אין הארץ, אין מח, אין לעבער, אין געדערעם, און אין ווי נישט. אוי מיין ליבער באשעפער ווער האט גע'חלום'ט אז איך משה'לע וועט אזוי אויסזעהן.
און פון מיין אויג רינט ארויס א טרער:
נשמה דא ביסטו! נשמה אפילו דו ווארטסט אזוי לאנג אויף מיר, נשמה איך קום צו דיר, אוי נשמה!
נשמה דא ביסטו! איך ווייס איך בין פארבלאנדשעט ווער ווייסט ווי, נשמה איך קום נאכאמאל צו דיר, אוי נשמה!
- אורח הכבוד
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 316
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך יולי 27, 2016 10:21 am
- לאקאציע: פרוזדור (עולם הזה)
- אויבער-חכם
- שר חמש מאות
- תגובות: 705
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג אפריל 17, 2011 1:02 pm
- לאקאציע: בין תנור לכירים
- מאכט סענס?
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 447
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך ינואר 11, 2017 3:28 pm
- לאקאציע: בין תנור לכיריים
- דניאל אויערבאך
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 447
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 08, 2017 4:31 pm
- וואוילע שעפעלע
- שר חמשת אלפים
- תגובות: 5436
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג דעצמבער 24, 2015 2:17 pm
- לאקאציע: אין שטאל
און פון מיין אויג רינט ארויס א טרער:
נשמה דא ביסטו! נשמה אפילו דו ווארטסט אזוי לאנג אויף מיר, נשמה איך קום צו דיר, אוי נשמה!
נשמה דא ביסטו! איך ווייס איך בין פארבלאנדשעט ווער ווייסט ווי, נשמה איך קום נאכאמאל צו דיר, אוי נשמה!
- טשאלענט
- שר האלפיים
- תגובות: 2125
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג אוגוסט 07, 2016 3:34 pm
- לאקאציע: אין טשאלענט טאפ
ממש איבערגענומען...
- נא_שכל
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4397
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 14, 2008 10:44 pm
- לאקאציע: עולם הדמיון
- דניאל אויערבאך
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 447
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 08, 2017 4:31 pm
-
- שר מאה
- תגובות: 166
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג סעפטעמבער 01, 2016 9:34 am
- אדער יא
- שר חמש מאות
- תגובות: 853
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג ינואר 11, 2018 11:00 am
- לאקאציע: צווישן פרומע ערליכע אייוועלט אידן
גיי מיר זיך פון פריש נעמען, איי האסטוך נעכטן אויך געזאגט אזוי ? אבער יעצט מיינעך'ס שוין אמת'דיג !
- זבולון ווייס
- שר חמישים
- תגובות: 56
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך ינואר 10, 2018 2:06 pm
פארגאנגענעם אסרו חג, האט מען געטראפן ביי מיר א שטיקל קוקי, אויף א פלאץ וואס איך האב נישט געדארפט חלום'ען אז עס איז דא דארט חמץ, אין א באקס פון גארבידזש בעגס אין בוידעם. די הלכה איז דאך אז מען דארף דאס מבער זיין, האב איך דאס גענומען אריינגעלייגט אין א בעקעלע באגאסן מיט אויל, געלייגט טאועל פעיפער, די גאנצע געזונדל איז זיך צוזאמגעלאפן, און מען האט געפראוועט א שריפת חמץ. דער פייער האט געברענט א לענגערע צייט, די קינדער האבן זיך פאסמאקעוועט מיטן פייער, מען האט געקוקט און מיטגעהאלטן א עכטע פייער פונדערנאנט, געכאפט בילדער, עס איז געווען ממש א איבערלעבעניש. ביז ענדליך האט זיך דאס פייער פארלאשן, און איך האב דאס געוואלט נעמען דעם גאנצן בעקעלע און לייגן אין גארבידזש.
אבער איך האב געטראכט לאמיר נעמען א העלצל און אויפהייבן די אש צו זעהן אויב דער שטיקל חמץ איז טאקע שוין נישט ראוי לאכילת כלב, איך הייב איין שטיקל אש דא, איין שטיקל די אנדערע זייט, און פלוצלונג האט זיך דער שטיקל אש געגעבן א צופלאקער און דער פייער ברענט מיטן גאנצן קנאק. אלע קינדער האבן זיך דערשראקן און צוריקגעשפרינגען, און איך אויך אביסל. וואס איז דא געשעהן? עס איז שוין געווען אינגאנצן אויסגעלאשן? וויאזוי האט זיך דער פייער אנגעצינדן פון זיך אליינס? האבן מיינע קינדער געפרעגט.
האב איך זיי געגעבן צו פארשטיין, קוקט אהער, ווען א פייער לעשט זיך אויס, מיינט נאכנישט אז דאס איז אינגאנצן פארלאשן, ווייל ערגעץ טיף איז נאך דא א קליינער פונק, און אויב מען גייט אביסל ארבעטן דערויף קען דער פייער זיך צוריק אנצינדן און ברענען געהעריג.
הרב סתם אזוי, טראכט נישט אז עס איז סתם אזוי, ווייל עס איז גארנישט סתם אזוי, עס איז דא א קאכעדיגער פונק, מען דארף נאר געבן א רוק דא א רוק דארט, און דער פייער קען פלאקערן עד לב השמים, אונזער פונק לעשט זיך קיינמאל נישט אויס, א נשמה וואס איז א חלק אלוק ממעל איז אנלימיטעד, מען דארף נאר אביסל מחתה זיין בגחלים, עד שתהא שלהבת יוצאה מאלי'
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 7 געסט


text:
ער האט גלייכצייטיג קלארגעשטעלט, אז איראן וועט אפהאלטן געשפרעכן מיט די אנדערע גרויסמאכטן וועלכע זענען אונטערגעשריבן אויפ'ן אפמאך און איז גרייט צו ווייטער האלטן דעם אפמאך, אבער האט צוגעלייגט אז אויב וועט נישט זיין קיין וועג צו ראטעווען דעם אפמאך וועט איראן באנייען איר נוקלעארער פראגראם מיט'ן פולסטן קראפט, פיל מער ווי אין די פארגאנגענהייט.
פרעזידענט רוכאני: טראמפ האט נישט דאס רעכט צו ענדיגן אפמאך
ער האט גלייכצייטיג קלארגעשטעלט, אז איראן וועט אפהאלטן געשפרעכן מיט די אנדערע גרויסמאכטן וועלכע זענען אונטערגעשריבן אויפ'ן אפמאך און איז גרייט צו ווייטער האלטן דעם אפמאך, אבער האט צוגעלייגט אז אויב וועט נישט זיין קיין וועג צו ראטעווען דעם אפמאך וועט איראן באנייען איר נוקלעארער פראגראם מיט'ן פולסטן קראפט, פיל מער ווי אין די פארגאנגענהייט.


text:
שפּיל פֿרייַ גאַמעס פֿאַר יינגלעך וווינושקי. שפּיל אָנליין וווינושקי
כל די יינגלעך געשפילט וווינושקי. ווי אַדאַלץ, קינדער ס פאַרווייַלונג איז נישט געגאנגען ערגעץ, נאָר ריקווייערז אנדערע באדינגונגען. גאַמעס פֿאַר יינגלעך וווינושקי ארויס מיט דעם ערשטער קאָמפּיוטער, און מיד געווארן פאָלקס.שפּיל אָנליין קענען וווינושקי זיך און די מאַנשאַפֿט. קלייַבן וואָס איר נעענטער באַטאַלז מיט וואַסער קאַנאַנז אָדער שלאַכט אין די שניי. ספּעציעלע כּללים פֿאַר יינגלעך וווינושקי ניט שטעלן. באַסיק הערשן - צו דערגרייכן אַ וויקטאָריאַס אַוטקאַם און ציען די פייַנט צו פלי.איר קענען געפֿינען גאַמעס פֿאַר יינגלעך וווינושקי, ווו איר פאַרבינדן אַ ווירטואַל מלחמה. איר זענט ווארטן פֿאַר די אומגעריכט פאָרייז אין די פייַנט. איר קענען פירן אַ גרופּע פון סקאַוץ. אין קורץ, עס וועט זייַן מעגלעך צו ווייַזן זייַן געוווינהייַט.אויב איר ווי צו שפּילן וווינושקי אָנליין, איר קענען ענליסט אין די פּלאַץ שיף. איר וועט אָנטייל נעמען אין אַ סוד מיסיע צו כאַפּן אַ פייַנדלעך פּלאַנעט. פֿאַר אַזאַ טאַסקס, שפּיל דעוועלאָפּערס האָבן באשאפן אַ שטאַרק וואָפן. אויב איר זענט טשיקאַווע צו שפּילן אָנליין וווינושקי די מאַנשאַפֿט, צייכן אַרויף ווי אַ פּריוואַט פירמע, וואָס באַלד איז טראַנספערד צו דער אָרט ווו די ייליאַנז האָבן לאַנדיד. אין דעם שפּיל עס איז וויכטיק צו קאָואָרדאַנאַט אַקטיוויטעטן מיט פריינט.


text:
סנישט קיין וויץ, ניקס גייען אויף פארקלאוזשער!
- יאנאש
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8286
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך יוני 28, 2006 8:40 pm
- לאקאציע: וואו בינעך טאקע?
- האניג
- שר האלפיים
- תגובות: 2727
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג יולי 09, 2009 5:32 pm
- לאקאציע: אין דער היים, אין האטעל, אין מיין דארמינטארי צימער
- פארבינד זיך:
לעצט פאראכאפט דורך גרויזאמער אום מיטוואך ספטמבר 09, 2009 6:15 pm, פארכאפט געווארן 1 מאל בסך הכל של מאה כסף זהובים.
- שאץ מאץ
- שר האלפיים
- תגובות: 2877
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג מאי 15, 2008 5:01 pm
- לאקאציע: איבעראל
- פארבינד זיך:
כ'האב באצאלט נישט סתם נאר פאראויס, אזש איך האב שוין קרעדיט (קרעדיט גרויזאמער....)
מיט אזא קרעדיט קען איך שרייבן נאך 2000 תגובות אומגעשטערט.
.
- ווער בין איך?
- שר שלשת אלפים
- תגובות: 3056
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יולי 08, 2008 2:48 pm
- לאקאציע: ביים קאמפיוטער
- וויכטיג מאכער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 18804
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך מארטש 12, 2008 6:21 pm
- לאקאציע: צווישן טרעק 4 און טרעק 5.
- וואדקע
- שר חמש מאות
- תגובות: 840
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג נובעמבער 18, 2007 11:47 pm
- לאקאציע: זיי נישט אזא נאזיבאדי
בערך 63 ניקים האבען ארויסגעפאפט פין די סעיף אין מען האט זיי גלייך אפגעפירט פאר אינטערזיכונגען / באהאנדלונגען,
טייל פין די ניקים האבן קלארע צייכענעס פין פיינוגונג אנדערע האבן געליטען שווערע גייסטישע שאדן אלס רעזולטאט פון שווערע טרומא,
די בעאמטע זאגן אז עס איז צו פרי צו זאגן וויאזוי זיי וועלן זיך ערהולען אין ווי אויך איז יעדע ניק אין אנדערע מצב סא ס'איז נישט מעגליך צו זאגן פאראויס,
רוב ניקים זענען תיקף ארויסגעלאזט געווארן אין א גיטן צושטאנד און ס'איז ערווארטעט אז זיי וועלן זיך ווי פריער אימקערען און איבערגעבן זייער איבערלעבענישען פון וואס מען וועט קענען ארויסנעמען ווערטפולע אינפערמאציע וואס וועט האפענטליך ברענגען די ענדע פון די גרוזי עפאכע,
מען בעט זייער נישט צו באמוטשענען די ניקים אין אישי פאר זיי קומען עפענטליך ארויס ווייל דאס קען שטערן זייער אפרי,
ווי אויך איז מעגליך אז אויף די קימענדעגע תגובות פון טייל פון די ניקים וועט זיך אנזעהן צייכענעס פון די גייסטישע שאדן מען בעט זייער אז מען זאל האבן איינזעהניש, וד"ל
די בעלי בתים פון די ניקים קענען זיך נישט גענוג באדאנקען פאר די איבערמידליכע אין סוקסעס באקרוינטע מיסיע וואס די ספעציעלע זיכערהייט אפטיילונג פון קרעטשמע האט אריינגעלייגט, א ספעציעלע מסיבת "הכרות הטוב" וועט נאכפאלגען קורצליך נאך די סעודת הודעה
- וויכטיג מאכער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 18804
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך מארטש 12, 2008 6:21 pm
- לאקאציע: צווישן טרעק 4 און טרעק 5.
- האניג
- שר האלפיים
- תגובות: 2727
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג יולי 09, 2009 5:32 pm
- לאקאציע: אין דער היים, אין האטעל, אין מיין דארמינטארי צימער
- פארבינד זיך:
- בלעקבערי פען
- שר חמש מאות
- תגובות: 793
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג דעצמבער 13, 2011 10:37 pm
- מאנ-יימער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 10552
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 14, 2011 10:36 am
- לאקאציע: אויפן וועג ארויף
- גארגארפיק
- שר האלף
- תגובות: 1326
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 13, 2017 11:48 am
- לאקאציע: עה.. איין מינוט... וואס האסטע געפרעגט? אה די ווילסט דווקא וויסן? עה... מאכסט זיכער א ווערטל נו שוין
- פארבינד זיך:
- אלט מאנרא
- שר האלף
- תגובות: 1410
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג מאי 30, 2016 11:37 am
- לאקאציע: צווישן גראז און ביימער
יאסעלע'ס פריוואטער אשכול
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 5 געסט


text:
יעדער מאָל איר וואָלט ווי צו העכערן דיין געשעפט אויף די וועב איר דאַרפֿן צו אָנפירן אַ געווינען אינטערנעט מאַרקעטינג קאמפאניע. עס טוט נישט מאַכן קיין זינען צי איר ווילן צו העכערן אַ לעצטנס לאָנטשט פּרויעקט אָדער פֿאַרבעסערן די אָנליין וויזאַביליטי פון די לאַנג-טערמין איינער, אין ביידע קאַסעס איר דאַרפֿן צו אָנהייבן מיט דיין אינטערנעט אָפּזעצערייַ קאמפאניע. עס איז די גאנץ וועג צו צוציען נייַ קאַסטאַמערז און באַקומען אַ קעסיידערדיק פאַרקער לויפן צו דיין פעלד.
ינבאַונד פֿאַרקויף איז אַ עפעקטיוו פּראַמאָושאַנאַל טעכניק וואָס רעפערס צו שאפן קוואַליטעט וועבזייטל צופרידן וואָס וועט צוציען ניצערס ופמערקזאַמקייַט און ציען זיי אין מיט די אינפֿאָרמאַציע וואָס קענען העלפן צו סאָלווע זייער ישוז - hosting telesystems network. עס אַרבעט פיל בעסער ווי קאַלט פאַך און אנדערע טייפּס פון אָפפלינע העכערונג און ינטעראַקשאַן מיט די טאַרגעטעד וילעם. צו שפּרינגען אין די אָנליין וועלט און מאַכן דיין געשעפט בליענדיק, איר דאַרפֿן צו נוצן אַלע דיין דיגיטאַל טשאַנאַלז אַזאַ ווי וועבזייַטל, בלאָג, געזעלשאַפטלעך מידיאַ אַקאַונץ אָדער E- פּאָסט רשימה. אַלע די טשאַנאַלז וועט העלפן איר צו ציל דיין פּאָטענציעל קאַסטאַמערז און מאַך זיי אין רעגולער אָנעס.
אין דעם אַרטיקל, מיר וועלן דיסקוטירן עטלעכע יקערדיק עצות ווי צו אַנטוויקלען אַ עפעקטיוו ינבאַונד פֿאַרקויף סטראַטעגיע צו מאַכן דיין אָנליין געשעפט בליענדיק און טאָפּל דיין רעוועך.
גיידליינז צו שאַפֿן אַן עפעקטיוו אינטערנעץ אָפּזעצערייַ קאמפאניע
איר דאַרפֿן צו אָנהייבן דעוועלאָפּינג דיין אָנליין אָפּזעצערייַ קאמפאניע מיט באַשטעטיקן סמאַרט צילן. עס זענען פינף ערשטע אַבדזשעקטיווז פֿאַר יעדער געשעפט - ספּעציפיש, מעזשעראַבאַל, אַטשיווינג, רעאַליסטיש און צייַט געבונדן.
עס איז וויכטיק צו וויסן רעאַליסטיש און אַטשיוואַבאַל צוועקן פֿאַר דיין אָנליין געשעפט איידער סטאַרטינג צו בויען אַ מאַרקעטינג פּלאַן. אויב איר האָט אַנריליסטיק אָדער ווייג געדאנקען, זיי וועלן קיינמאָל קומען אמת און איר וועט ווערן דיסאַפּויניד און קען נישט פאָקוס אויף די גיינז אַז איר האָט שוין באקומען.
דעריבער, דיין צילן זאָל פאַרלאָזנ אויף די קראַנט וועבזייַטל פון די אַנאַליסיס. דיין וועבזייַטל מעטריקס וועט העלפֿן איר צו באַשטימען די פּראַקטיש אַספּעקץ פון דיין לעצט ציל.
אין אַלגעמיין, ניט אַלע קלייאַנץ זענען באשאפן גלייַך. איר דאַרפֿן צו פאָקוס אויף די וואס וועט געפֿינען ווערט אין דיין פּראָדוקטן אָדער באַדינונגען און רובֿ מסתּמא ווערן דיין פירן. דו זאלסט נישט וויסט דיין צייַט אויף איין-צייַט קלייאַנץ וואס קומען צו דיין וועב מקור טייל מאָל. צו בויען אַ ווינינג אינטערנעץ אָפּזעצערייַ קאמפאניע, איר דאַרפֿן צו ציל בלויז איין באַזונדער טיפּ פון קאַסטאַמערז. צו פֿאַרשטיין וואָס דיין פּאָטענציעל קאַסטאַמערז זענען, איר דאַרפֿן צו ספּעציפיצירן דאַטן וועגן זיי. פֿאַר בייַשפּיל, זייער הינטערגרונט, דעמאָגראַפיקס און אנדערע ספּעציפיש יידענטאַפייערז. שטעלן צוזאַמען אַלע די פרטים צו זען די קוילעלדיק בילד פון דיין טאַרגעטעד וילעם. דורך דעם, איר וועט פֿאַרשטיין זייער פראבלעמען און באדערפענישן.
אַזוי איר האָבן שוין יידענאַפייד דיין פּאָטענציעל קלייאַנץ זענען צוגעשטעלט פֿאַר דיין פּאָטענציעל קאַסטאַמערז. און וואָס פּראָבלעמס זיי האָבן, איצט עס ס צייַט צו צושטעלן זיי מיט אַ צילעד פאָרשלאָג צו ציען זיי אין. איר דאַרפֿן צו שאַפֿן אַ באַטייַטיק צו דיין פּאָטענציעל קונה צוועקן צופרידן צו סאָלווע זייער פּראָבלעמס און מאַכן זיי געטרייַ צו דיין סאָרט. דורך גרינדן אַ קוואַליטעט צופרידן, איר פירן אייער וועבזייטל וויזאַטערז אין דער ווייַטער בינע פון טראנספארט לייוו. איר קענען צושטעלן אַ ווידעא ווי-צו אָדער שריט-דורך-שריט פירער צו ווייַטער זיי אין זייער קוינע ס נסיעה.


text:
פערסישער קאלענדאר
דער פערסישער קאַלענדאַר, אויך איראנישער קאלענדאר ( (פערסיש: گاهشماری ایرانی גאַסאמאַריע איראַני) איז א זון-קאלענדאר און דער אפיציעלער קאלענדאר היינט אין איראן און אפגאניסטאן. דאס יאר הייבט אן ביי דער פרילינג-גלייכנאכט, געמאסטן אין די אסטראנאמישע אבסערוואטאריעס פון טעהראן און קאבול. אזוי ווי דער קאלענדאר ווערט גערעכנט אסטראנאמיש, איז ער פונקטלעכער ווי דער גרעגאריאנישער קאלענדאר, וואס איז אויסגערעכנט לויט א מאטעמאטישן פֿארמל.
די היינטיקע רעכענונג פון יארן אינעם פערסישן קאלענדאר הייבט אן פון דער הידזשרע, אזוי ווי דער לבנה-מוסולמענישער קאלענדאר; אבער, אזוי ווי דאס לבנה-יאר איז אומגעפער 3% קירצער פון דעם זון-יאר, איז געווארן במשך די יארן אן אפשטאנד צווישן די צוויי קאלענדארן. למשל, דאס יאר 2010 אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר איז 1431/32 אינעם מוסולמענישן קאלענדאר, אבער 1388/89 אינעם פערסישן קאלענדאר.


text:
בלאט
- דער ארטיקל דיסקוטירט א טייל פון א פלאנץ. אויב איר זוכט אן אנדער באדייטונג, זעט בלאט (באדייטן).
א בלאַט איז אן ארגאן פון א פלאנץ וואס וואקסט איבער דער ערד, און זיין עיקר צוועק איז אבסארבירן ליכט אינעם פראצעס פון פאטאסינטעז. א וואקסנדיגער בלאט איז באהאפטן צום פלאנץ מיט א שטענגל.
בלעטער האבן אסאך פארשידענע פארעמען.
רוב פלאנצן האבן גרינע בלעטער, אבער טייל פלאנצן האבן אנדערע פארבן, למשל זיי הייבן אן רויט, און שפעטער ווערן זיי גרין. דעריבער זענען רוב בלעטער גרין ווייל זיי אנטהאלטן קלאראפֿיל. דורך דעם קריגט דער פלאנץ ענערגיע.
בדרך כלל דער טייל פונעם פלאנץ וואס מענטשן, בעלי חיים און פייגל עסן איז דעם בלאט.
אנאטאמיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
דער בלאט האט עטלעכע טיילן:
- די עפידערמיס - א געוועב פון דורכזיכטיקע צעלן צוגעלאנטשט מיט אנאנד.
- קוטיקולא – א שיכט פארהעלטמעסיק פארמאכט צו וואסער און גאזן, וואס פארמיידט וואסער אויסוועפן פונעם בלאט.


text:
דורך פליקער » מיטוואך פעברואר 03, 2016 12:38 am
איין בענעפיט איז קלאר, א פאריקטע זכר וואס קיינער האט נישט געוויסט זיין נאמען, א אפגעריסענער וואס קיין לייטישער פראטעסטירער ווי צימערמאן וואלט נישט געטוישט קיין ווארט מיטנעם, האט א דאנק סמארט פאון'ס געמאכט שיין פראגרעס, זיך אויפגעבויעט א מאכטפולע פאזיציע, שיין פינאנצירט, דורך א שטייגער ווי שרייבער און אנדערע פרימאקעס, און היינט פארפלייצט ער שוין אלע בתי מדרשים מיט זיינע מייסטער ווערק, האלט פייערדיגע דרשות פון צען צוואנציג מיניט פער מנין, ער האט שוין א שיינע אויסלאגע פון שפאניארדן וואס ער גיבט א אויסוואל ווי אזוי מען וויל אויסזעין אזוי ווי מען נעמט נאר ארויס די סמארט פאון און שיל, (האט אפילו רשות פון מחנים פאר די בילדער), ני קען איך דאך דאס אנריפן שיינע פראגרעס ציליב די סמארט פאון'ס.


text:
ניו יארק דעמעקראטישער סענעטאר שטאק שומער האט געמאכט העדליינס ווען ער האט "געמאכט א צענע" אין א מענהעטען רעסטאראנט שרייענדיג אויף א רייכע טראמפ שטיצער אז טראמפ איז א ליגענער...
די ספעקטאקל האט זיך אפגעשפילט ווען שומער איז געזעסן אין א רעסטאראנט מיט חברים ווען ער האט אנגעטראפן "דשאסעף א. קאליפענא Jr." א געוועזענער 'סעקרעטערי אוו העלט, עדשאקעישאן און וועלפעיר' אונטער פרעזידענט 'דשימי קארטער' און 'דאמעסטיג פאלעסי עדווייזער' אונטער פרעזידענט 'לינדאן דשאנסאן', ווען ער איז געזעסן צוזאמען מיט זיין ווייב "הילערי" (יא, דאס איז איר נאמען...)
שומער האט פארגעהאלטן קאליפאנא'ס ווייב 'הילערי' פארוואס זי האט געוואוט פאר טראמפ ווען איר מאן איז א באוויסטע דעמאקראט. די קאפל ווילנדיג אויסמיידן אומאיינגענעמליכקייטן האט זיך אויפגעהויבן און אנגעהויבן ארויסגיין פון די רעסטאראנט, שומער האט זיך "אויפגעריסן" און אנגעהויבן שרייען אויף זיי "ווי קענט איר וואוטן פאר טראמפ? ער איז א ליגענער! ער איז א ליגענער! איבערזאגנדיג "ער איז א ליגענער" אפאר מאל!
די אנטווארט פון מיס. הילערי:
“Sen. Schumer was really rude . . . He’s our senator, and I don’t really like him. Yes, I voted for Trump. Schumer joined us outside and he told me Trump was a liar. I should have told him that Hillary Clinton was a liar, but I was so surprised I didn’t say anything.”
די לייק קנעפל איז אויבן ביי די לינקע זייט... יא יא, נאך אביסל ארויפציר... יאפ! דאס איז עס! נו גיב א דריק...


text:
דער שאנדפולער פרואוו פון דעם יו-ען קולטור-אגענטור, „יונעסקא‟, צו באצייכענען דעם הר הבית ווי אן איסלאמיש פלאץ, האט צו זיך א היפש-ביסל פאזיטיווע זייטן. זיך אפשטעלן אויף דעם פארצווייפלטן פרואוו פון דער לעכערליכער „יונעסקא‟-קערפערשאפט ארויסצורייסן דאס הייליגסטע פלאץ אונזערס פון אידישע הענט און עס איבערגעבן צו די מוסולמענער, איז נישט ווערט קיין איינציגן אות און קיין טראפן כעס. קיינער נארט נישט קיינעם און יעדער פארשטייט אז די גאנצע אפשטימונג איז נישט קיין סך מער ווי א צינישער פרואוו וויי צו טאן דאס אידיש לאנד און דאס אידיש פאלק. „יונעסקא‟ קען זיך איבערשרייען דאס אייגן קול און איבעררייסן די שטים-בענדער פון היינט ביז אויס, און דאס מציאות וועט זיך נישט בייטן: דער הר הבית איז געווען און וועט דערפאר בלייבן א אידישער בארג. קענסט פארלייקענען די עקזיסטענץ פון ביידע בתי מקדש וואס זענען דארט געשטאנען; פארבלייבט די היסטאריע וואו זי איז, אז דאס פלאץ איז געווען און איז צוריק אונטער אידישן בעלות.
די אפשטימונג פון די אינטערנאציאנאלע לצים אין דעם אזוי-אומרעלעוואנטן טעאטעראלן אגענטור, מאכט קיינעם נישט אויס, אויסער אויף איין פרט: צווינגען אידן צו זאגן הויך און מיט’ן פולן מויל אז דער הייליגער בארג איז פולשטענדיג אונזערס א פלאץ. דער פאקט וואס אן אינטערנאציאנאלע גרופע האט מחליט געווען צו דעקלארירן דעם הר הבית אלס אן איסלאמיש אייגנטום, וועט צווינגען אידן צו אנערקענען, פאר זיך אליין, אז דער הר הבית איז זייערס. ביז היינט האט דער רוב פון דער ישראל-באפעלקערונג, אריינגערעכנט דער פירערשאפט פון לאנד, געלאזט דעם ענין הענגען אין דער לופטן. דער הר הבית איז געווען דער גרויסער „עלעפאנט אינעם צימער‟, וועלכן יעדער זעט אבער וועמען קיינער וויל נישט דערמאנען. דער הר הבית געפינט זיך אינעם צענטער פון אידנטום און פונעם אידישן לאנד — אין ביידע זינען, געאגראפיש און פאליטיש. דאס האבן די אראבער אזוי געמאכט אז דער בארג, וועלכער איז געבליבן ווי פארגעסן נאך דעם וואס דאס לאנד האט זיך אומגעקערט צו אידן אין 1948, זאל אין די לעצטע יארן צוריק אריינקומען אין פאקוס. די מוסולמענער טומלע און שטעכן שוין מער ווי א יאר, און אויף אלעם איז דער אויסרייד: הר הבית – הגם קיינער האט גארנישט געטאן צו פראוואצירן די ווילדע מדבר-מענטשן. די מוסולמענער זענען פריי צו באזוכן דאס פלאץ ווען זיי ווילן, וויאזוי זיי ווילן, בשעת די אידן, די אייגנטליכע בארעכטיגטע און פאקטישע באלעבאטים, זענען געצוימט מיט דער צייט און פארנעם ווען און ווי זיי מעגן אויפ’ן בארג ארויפגיין.
ביז היינט, האט דער רוב פון דער ישראל פירערשאפט און באפעלקערונג איגנארירט די טעמע און זיך געמאכט כלא-ידע, ווי דער ענין עקזיסטירט נישט. די יונעסקא-באשלוס האט געביטן דעם סטאטוסקווא, און אין די לעצטע וואכן הערן זיך אלץ מער שטימען, אפילו פון דעם מעסיגן סעקטאר אין ישראל, וואס זאגן וואס איז ביז היינט געטראכט געווארן: דער הר הבית איז אונזערער!
אנגעהויבן פון יענעם גורל’דיגן קריג אין 1967, ווען ישראל האט באפרייט אלטשטאט ירושלים פון די ירדנ’ישע אקופאנטן, האט די רעגירונג אנגענומען א פאליסי פון סטאטוסקווא אויפ’ן הר הבית. דאס פלאץ וועט פארבלייבן אונטער ירדנ’ישער איבערזיכט. די אראבערס וועלן ווייטער און אומגעשטערט באזוכן און דאווענען אויפ’ן בארג, און די אידן וועלן קענען בלויז באזוכן, און אפילו דאס אויף א באגרעניצטן פארנעם, אבער בשום אופן נישט דאווענען.
די אראבער פארפירן שוין א שטיק צייט אז ישראל האט בדעה צו בייטן דעם סטאטוסקווא. קיין באווייזן דערצו זענען נישט פאראן; פארקערט נאך: די ישראל-רעגירונג האט קלאר געמאכט, מיט קלארע הבטחות און נאך מער קלארע מעשים, אז זי אינטענדירט נישט צו טוישן פונעם איינגעשטעלטן סיסטעם. עפעס א דזשוק איז די מוסולמענער אריין אין קאפ און הערן נישט אויף שרייען און פארפירן וועגן א געהיימען פלאן צו טוישן דאס מציאות אויפ’ן בארג.
קיינער האט נישט געהאלטן אז ישראל וועט טוישן דעם סטאטוסקווא. יעצט, מסתמא צום ערשטן מאל אין דער היסטאריע, קען אזא זאך געשען, און דעם דאנק וועלן מיר דארפן געבן טאקע דעם יונעסקא. דאס וועט זיין די גרעסטע איראניע, אז דווקא דער צינישער יונעסקא-שריט וועט פירן צו א פונקט-פארקערטער תוצאה.
The Yiddish Daily Forward welcomes reader comments in order to promote thoughtful discussion on issues of importance to the Jewish community. In the interest of maintaining a civil forum, The Yiddish Daily Forwardrequires that all commenters be appropriately respectful toward our writers, other commenters and the subjects of the articles. Vigorous debate and reasoned critique are welcome; name-calling and personal invective are not. While we generally do not seek to edit or actively moderate comments, our spam filter prevents most links and certain key words from being posted and The Yiddish Daily Forward reserves the right to remove comments for any reason.


text:
1990
1990 איז דאס 90סטע יאר אינעם 20סטן יארהונדערט. א געוויינטלעך יאר, וואס איז לאנג 365 טעג. דעם 1טן יאנואר 1990 לויטן גרעגאריאנישן קאלענדאר פֿעדערט דעם 1טן יאנואר לויטן יוליאנישן קאלענדאר מיט 13 טעג.
אלע דאטעס דא זענען לויטן גרעגאריאנישן קאַלענדאַר.
אינהאַלט
געשעענישן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- 20סטן מיי - די ערשטע פרייע וואלן ווערן געהאלטן אין רומעניע
- 2טן אויגוסט - איראק אינוואדירט קואווייט
- 2טן סעפטעמבער - טראנסניסטריע פראקלאמירט איר אומאפהענגיקייט, אבער ווערט נישט אנערקענט פון אנדערע לענדער
- 3טן אקטאבער - פאראייניקונג פון דייטשלאנד
געבוירן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
געשטארבן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- 16טן מיי - דזשים הענסאן, אמעריקאנער ליאלקע-אָפּעראַטאָר (געב' 1936)
- 18טן אויגוסט - פרעדעריק סקינער, אמעריקאנער פסיכאלאג (געב' 1904)
- 14טן אקטאבער - לענארד בערנשטיין, יידישער אמעריקאנער קאמפאזיטאר און דיריגענט (געב' 1918)
- 5טן נאוועמבער - מאיר כהנא, פיערער פון דער כך פארטיי (געב' 1932)


text:
אומארגאנישע כעמיע
אומארגאַנישע כעמיע איז די שטודיע פון כעמישע פארבינדונגען וואס זענען נישט ארגאניש. דאס פעלד נעמט איין אלע פארבינדונגען וואס אנטהאלטן נישט קוילנשטאף און אויך אלע וואס ווערן נישט שטודירט אין ארגאנישער כעמיע.
די הויפט טעמעס פון אומארגאנישער כעמיע זענען די שטודיע פון קריסטאלן און געפלעכטן.
צענטראלע באגריפן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אומארגאנישע פארבינדונגען זענען אפט יאנישע פארבינדונגען, וואס זענען צוזאמגעשטלעט פון קאטיאנען און אניאנען פארבונדן צוזאמען, צום ביישפיל, MgCl2, וואס באשטייט פון מאגנעזיום קאטיאנען Mg2+ און קלאריד אניאנען Cl−.


text:
ר' צבי הירש שפירא ממונקאטש הדרכי תשובה -ב' סוכות תרע"ד
די אחראים: אחראי, גבאי ביהמד
ר' צבי הירש שפירא ממונקאטש הדרכי תשובה -ב' סוכות תרע"ד
דער מונקאטשער רב זצ”ל האט דערציילט אז ער פלעגט יעדעס יאר צוזאמען מיט זיין טאטען דער דרכי תשובה זצ"ל קיין שינאווע, אויף שבת פרשת נח און פר' לך אדער פר' לך און פר' וירא, איין יאר פר' וירא האט דער שינאווער רב זצ”ל אויסגעפרעגט יעדן וואס איז געזיצן ביים טיש ווער ס'איז געווען דער בעל תוקע ביי זיי אין שטאט דעם פארגאנגענעם ראש השנה, עס איז געווען א פלא ביי אלע באטייליגטע, קיינער האט נישט פארשטאנען די כוונה פון צדיק. און דער מוקאטשער רב האט שפעטער צוגעלייגט אז עס קען זיין אז וויבאלד מ'ליינט די זעלבע פרשה ווי די קריאה אין ראש השנה האט ער געוואלט ממשיך זיין די זכות פון ראש השנה...
האט דערציילט ר' אפרים פעלקאוויטש אב"ד בריזשפארט פאר ר' זלמן לייב גרינוואלד פון קאלאמבוס, אז זייענדיג אין קאוונא האט ער געהערט אז ווען דער מונקאטשער רב האט געשיקט דעם דרכי תשובה צו ר' יצחק אלחנן קיין קאוונא צו באקומען זיין הסכמה, האט ער משמיט געווען דעם ערשטען דף מיט די מסירת מודעה אקעגן די פסקים פונעם מהרש"ם מברעזאן, וואוסענדיג אז עס וועט אפהאלטען דעם קאוונער רב פון געבן זיין הסכמה, נאכדעם וואס ער האט געוואוסט אז רי"א איז א שטארקע פארעהרער פון דעם מהרש"ם.
מקור: א בריוופון רי"י גר"וו צו חיים בלאך, קרעדיט: ארכיוו.ארג
בן בוזי האט געשריבן:הרב רבב"ה מטיל בספק דער גאנצער געשעפט, גיב א קוק די הסכמות צום דרכי תשובה זעהט מען דארט אז גאר די מדפיסים האחים ראם האבן גענומען די הסכמות פון די רבני ווילנא.
קענענדיג הרב רבב"ה ובית דינו הצדק, בין איך נישט מחויב מיטצוגיין מיט זיין הטלת הספק, דאס וואס מ'זעהט ביי ר' שלמה מווילנא איז קיין ראי' צו הגרי"א מקאוונא, ונניח אז די מדפיסים זענען געווען די מקבלי ההסכמה האבן זיי געקענט טאן שליחותיהו דהמחברים און ארונטערנעמען דעם מסירת מודעה עפ"י ציוויו.
עכ"פ, איך האב אן עדות פון א מענטש וואס זאגט אז ער איז געווען אין קאוונא יענע צייט, טאקע נישט קיין עדות וואס האט ממש מיטגעהאלטען, אקעגן אן הטלת ספק פון מאורנו הרבב"ה, זאל זיין אזוי.
- טהור-עיניים
- שר חמשת אלפים
- תגובות: 5035
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג יולי 22, 2007 1:29 pm
- לוי יצחק
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4193
- זיך איינגעשריבען אום: מוצ"ש דעצמבער 01, 2012 11:20 pm
- לאקאציע: זאג אמר רבי בנימין...
טהור-עיניים האט געשריבן:ואולי טאקע צוליב דעם מסירות מודעה...
כן שמעתי מרב מובהק שליט"א, שאנשי ליטא לא הי' ניחא להם פסקי המהרש"ם שמיקל הרבה, על כן המציאו עצמם להדפיס הדרכי תשובה, והם הם שקבלו ההסכמות, והם הם שכתבו והדפיסו המסירת מודעה.
נחכה להדפוס החדש שיו"ל בקרוב, שם הבטיחו להרחיב הדיבור בזה, ונזכה ונראה.
צוריק צו “על הצדיקים ועל החסידים”
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 6 געסט


text:
באכריין
באכריין (בערבית: אראביש: مملكة البحرين, קעניגרייך פון באכריין) איז אן אינזלשטאט וואס געפינט זיך אין אן ארכיפעלאג אין דעם פערסישן איינגאס, אין דרום-מערב אזיע, אינעם מיטל מזרח. סאודי אראביע ליגט מערב פון באכריין מיט פלאך וואסער צווישן זיי, קאטאר איז צו דרום, אריבער דעם באכריינער איינגאס. אין 1986 איז געעפנט געווארן א שאסיי בריק איבער דעם וואסער צווישן באכריין און סאודי אראביע, מעל המים, און מען פלאנירט עפענען אן ענלעכן בריק צו קאטאר.
באכריין האט די גיכסטע וואקסענדע עקאנאמיע אין דער אראבישער וועלט.
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
די פארטוגעזן האבן איינגענומען די אינזלען אין 1521. די פערסער האבן געקעמפט קעגן די פארטוגעזן און אין 1743 האבן זיי געזיגט. זיי האבן געהאלטן באכריין ביז 1783 ווען אן אראבישער שבט האט איינגענומען די אינזלען. דער שבט הערשט דארט ביזן היינטיגן טאג דורך דער על כאליפא משפחה.
יידן אין באכריין[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
שוין אין 7טן יארהונדערט איז געווען אין באכריין א יידישער קהילה. דער יידישער רייזנדער, רבי בנימין טודעלער וואס האט באזוכט דעם ראיאן אינעם 12טן יארהונדערט דערמאנט די קהילה. אינעם 19טן יארהונדערט זענען געקומען צום אינזל אומגעפער 1500 יידן פון איראן, אינדיע און איראק, און דער אינזל איז געווארן א האנדל-צענטער. איינע פון די גאסן האט געהייסן "יידנגאס" און די געשעפטן דארט זענען געווען פארמאכט שבת. פון 1932, האבן אנגעהויבן אנטיסעמיטישע געפילן און יידישע הייזער זענען צעשטער געווארן און שולן פארשוועכט, און מ'האט אוועקגעגנבעט די ספרי תורה.[1] ביי די 1960ער יארן זענען נאר געבליבן בערך 250 יידן, וואס רוב פון זיי האבן זיך פארלאזט דאס לאנד. היינט וואוינען דארטן נאר ענצעלע יידן.
אין דעם פארלאמענט איז איין זיץ רעזערווירט פאר א ייד. דער אמבאסאדאר צו די פאראייניגטע שטאטן און קאנאדע איז א יידענע, הודא אזאר נונו, פון א יידישער משפחה אין איראק.
וועבלינקען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
- ↑ איינע פון די ספרי תורה האט מען געטראפן און זי געפינט זיך היינט אין דער "גן עדן" שול אין סטאמפארד היל, לאנדאן


text:
דזשאסטין ביבער
דזשאַסטין דרו ביבער (ענגליש: Justin Drew Bieber, געבוירן דעם 1טן מערץ 1994) איז א קאנאדישער פאפ זינגער.
ווען ער איז אלט געווען 13 יאר האט ער אנגעפאנגען צו פארשפרייטן ווידעא קליפס ווי ער זינגט אויף דעם יוטוב וועבזייטל, פון דארטן האט ער זיך געשאפן א נאמען און אין 2009 האט ער ארויסגעגעבן זיין ערשטען אלבאם "My World". און 2010 איז ארויסגעקומען דער אלבאם "My World 2.0", דער סינגל "Baby" איז די מערסטע זעהנדיגע ווידעא קליפ אויף יוטיוב. אין יאר 2011 האט ער ארויסגעגעבן דעם אלבאם "Never Say Never – The Remixes".
ביבער האט געוואונען פיר עהרעס ביי די צערענאמיע פון אמעריקאנער מוזיק אלס דער בעסטער זינגער פון MTV. ער האט אסאך נאכפאלגער בעיקר ביי די יוגנט וואס קוקן אויף אים שטארק ארויף אלס א מאדעל.
ער האט זיך געלאזט טאטואירן אויף זיין קערפער מיט די אידישע בוכשטאבן פון "ישוע"


text:
געזונט דייעט פון דער יוד אפוואשן גרינצייג וויכטיג פאר'ן געזונט
וואשינגטאן – רעגירונג געזונטהייט באאמטע האבן פובליצירט א ווארענונג, אז אנדערש ווי מען מיינט זענען גרינע בלעטערדיגע גרינצייגן די הויפט פאראורזאכער פון עסן פארגיפטיגונג קראנקהייטן פעלער דערפאר איז וויכטיג צו זיין פארזיכטיג. "גרינע גרינצייגן זענען די הויפט פאראורזאכער פון עסן פארגיפטיגונג", האט געזאגט א ווארטזאגער פון דעם פעדעראלן צענטער פאר דעזיז קאנטראל. צולייגנדיג אז דאס מיינט נישט אז די רעגירונג וויל אנטמוטיגן מענטשן פון עסן גרינסן, און אז רוב מאל איז נישט קיין פראבלעם, אבער מענטשן זאלן זיין געווארנט גוט אפצואוואשן די גרינסן וואס מען קויפט. יערליך ווערט איינער פון זעקס אמעריקאנער – 48 מיליאן מענטשן – קראנק פון עסן פארגיפטיגונגען, וואס נעמט אריין 128,000 האספיטאליזירונגען און 3,000 טויטן. די רעגירונג האט אנגעוויזן אז רוב מאל ביי עסן פארגיפטיגונגען פעלער ביי גרינסן, איז עס ווען ארבעטער וואס שניידן און פאקן די גרינסן אין די פאבריקן רייניגן זיך נישט געהעריג די הענט, און אזוי פירן זיי אריבער זייערע קראנקהייטן צו די גרינסן.
ווי איז דאס געשעהן?
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
בלוט מלכּה
זענט איר שאַרף פֿאַר עטלעכע גאָטהיק גרויל ראָמאַנס דעם סעזאָן? דו זאלסט נישט זאָרג, ווייַל בלוט מלכּה איז אַלע שטעלן צו נעמען איר אַבאָרד פֿאַר עטלעכע פייַן דערפאַרונג. Iron Dog studio has come up with this and added some top-notch features and visuals to make your trip more enjoyable. אויך, די גאַרגוילע וויילדז זענען געגאנגען צו זיין דיין באַליבט ווייַל זיי זאלן יקספּאַנד און פּלאָמבירן קייפל רילז אין איין גיין. אויך, דו קענסט אַוועקלייגן סלאָץ מיט טעלעפאָנירן קרעדיט ווי געזונט.
איצט בלוט מלכּה לעץ איר דעפּאָסיט סלאָץ מיט טעלעפאָנירן קרעדיט
עס האט גאַט 5 רילז עריינדזשד אין פּונקט 3 ראָוז צוזאמען מיט 30 פּייַלינעס. איר קענען זען אַ מאָאָנליט בעסוילעם אין דער הינטערגרונט מיט עטלעכע סקערי וויזשוואַלז.
דער נידעריקער וואַלועס זענען די געוויינטלעך קאָרט וואַלועס כוועראַז העכער פּייינג סימבאָלס זענען קעראַקטערייזד סימבאָל וואָס איז נאָר צוויי אין נומער. דאס זענען אַ פיגור פון וואַן גיהנום און די מלכּה זיך.
די גאַרגוילע איז דיפּיקטיד ווי די ווילד סימבאָל. אויב איר זענען מאַזלדיק גענוג צו האָבן עס אויף די שפּיץ פון קיין שפּול דעמאָלט עס דראָפּס אַראָפּ צו דרייען די גאנצע שפּול ווילד. עס זענען צוויי סקאַטטערס דאָ וואָס איז אַ וואַן גיהנום און די בלאַדי מלכּה, זיי וועט זיין טריגערינג די באָנוסעס פֿאַר איר.
אַוועקלייגן סלאָץ מיט טעלעפאָנירן קרעדיט און פאַרגרעסערן דיין באָנוסעס
Free ספּינס שטריך קענען זיין טריגערד דורך לאַנדינג דרייַ אָדער מער סקאַטטערס. איר וועט באַקומען 20 פּאָטער ספּינז פֿאַר לאַנדינג דרייַ פון זיי, 30 פֿאַר פיר און 50 פֿאַר פינף סקאַטטערס.טהען איר וועט ווערן געבעטן צו קלייַבן קיין איינער פון די צוויי געגעבן פֿעיִקייטן דורך סאַלעקטינג די צעוואַרפן סימבאָל.
די וואַן גיהנום סימבאָל וועט נעמען איר צו די הייליק וואַסער ווילדס. זיי וועלן קומען אַרויף פֿאַר די ווייַטער פיר פּאָטער ספּינז און דעמאָלט וועט פאַרשווינדן. די וויילדז זאל באַוועגן ווערטיקלי אָדער כאָריזאַנטאַלי. זינט איר זענען ערלויבט אַוועקלייגן סלאָץ מיט טעלעפאָנירן קרעדיט ווי געזונט עס מאכט עס גרינגער פֿאַר איר צו פלעקל הויך סומע.
אָבער, געגאנגען פֿאַר די בלאַדי מלכּה וועט געבן איר בלוט פּאָטיאָן ווילדס.טהעסע סימבאָלס דעמאָלט פּלאָמבירן קיין איינער פון די געגעבן מיטן רילז. אויב זיי שלאָגן אויף די רילז דעריבער זיי וועלן יבעררוק איין שפּול צו די לינקס זייַט. אַמאָל זיי קרייַז אַלע די רילז, זיי וועלן פאַרשווינדן. וסואַללי, איר באַקומען קייפל בלוט פּאָטיאָנס פֿאַר אַ איין פּאָטער ומדריי.
צו מאכן א סך הכל
דעם שפּעלטל איז דיזיינד מיט פייַן שעפֿערישקייט אַז אַלאַוז איר צו האָבן שפּאַס אין דעם קריפּי סוויווע. אויך, די אַוויילאַביליטי פון אַוועקלייגן סלאָץ מיט טעלעפאָנירן קרעדיט מאכט עס גרינגער צו שפּילן ערגעץ און אומעטום.


text:
מאטריאל
מאטריאל (לשון קודש: חומר ייוו"א יידיש: מאטעריע. ענגליש: Matter) איז מערסטענס דעפינירט אלס דער סובסטאנץ פון וואס פיזישע אביעקטן זענען צאמגעשטעלט, נישט אריינרעכנדיג די צוגעבונג פון פארשידענע ענערגיע אדער קראפט-פעלדער, וואס זענען נישט געווענליך באטראכט צו זיין מאטריאל פאר זיך אליין'ס (כאטשיג דאס טוט ביישטייערן צו דער מאסע פונעם אביעקט).
מער געפארטיגטע און גאנצע מאטריאלן ווערן גערופן שטאף.
חומר טוט פארשטעלן מיט זיך רוב פון די אבזערווירבארע אוניווערס, כאטשיג ליכטיגקייט איז נארמאל נישט באטראכט ווי חומר.
חומר איז די שטאף פון וואס אלעס פיזיש איז צאמגעשטעלט, און אירע באשטאנדטיילן זענען פון כעמישע סובסטאנצן. וואס דאס זענען צאמגעשטעלט פון אטאמען, וואס זיי זענען צאמגעשטעלט פון פראטאנען, נייטראנען און עלעקטראנען. אין דעם וועג איז חומר אין קאנטראסט פון ענערגיע.
און פיזיק איז דאס אבער נישטא קיין קלארע קאנסענסוס וואס דאס מיינט און די וויסנשאפטלער באנוצן זיך נישט מיט דעם טערמין געוויינליך.
מאטעריע האט כמותדיקע אייגנקייטן ווי מאסע, וואג, פארנעם, געדיכטקייט און פארב, און איכותדיקע אייגנקייטן ווי למשל טעם און ריח.
אין רעליגיע און אין טעאלאגיע איז חומר אנגערופן גשמיות אדער מאטיריאליסטיש, עס איז באטראכט אלס דער נעגעטיווער קאנטראסט פון רוחניות העכערקייט.


text:
נאטירלעכער סאטעליט
א נאַטירלעכער סאַטעליט אדער לבָנה איז א הימלישער קערפער וואס ארביטירט ארום אן אנדער קערפער ( א פלאנעט, קארליק פלאנעט אדער קליין זונסיסטעם קערפער) וואס איז נישט געקינצלט. אין דעם זונסיסטעם ווייסט מען פון 173 נאטירלעכע סאטעליטן.
פון די אינעווייניגע פלאנעטן האבן מערקור און ווענוס נישט קיין לבנות; ערד האט איין גרויסן סאטעליט, די לבנה; און מארס האט צוויי קליינטשיקע לבנות, פאבאס און דעמאס. די ריז פלאנעטן האבן פארשפרייטע סאטעליט סיסטעמען, איינשליסנדיק עטלעכע זעקס וואס זענען גרויס ווי די לבנה—די פיר גאלילעא לבנות, סאטורנס טיטאן, און נעפטונס טריטאן.
אויך דער קארליק פלאנעט פלוטאן האט דעם סאטעליט טשאראן מיט נאך פיר קלענערע סאטעליטן.