text:
הערות און קאמענטארן אויף 'די אומגעלונגענע קידנעפינג'
-
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 422
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג אוקטובער 13, 2016 11:37 pm
- לאקאציע: בבית ה'
איש החסד האט געשריבן:ווי דער עולם באמערקט אוודאי איז מיין מהלך הדמיון אינגאנצן אנדערש ווי 'אב זקן'ס'. איז דער עולם אינטערעסירט איך זאל ענדערש פרובירן נאכצומאכן אב זקן'ס מהלך אדער פארבלייבן מיט מיין סארט סטיל?
ביסט אזוי געוואלדיג, אז ס'פעלט נישט אויס נאכצומאכן גארנישט, דו מאכסט אויך זייער גוט,
ס'איז געווארן א געשמאק אריין צוקומען דא אפט, צו זעהן דיינע פרישע סחורה, און ב"ה דו צעגערסט נישט ביני לביני, נאר פארסט א פארזעצונג נאך א פארזענצונג
א דאנק, און זיי ממשיך
- אויסגערעכנט
- שר ששת אלפים
- תגובות: 6712
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 10, 2015 9:50 pm
איש החסד האט געשריבן:ווי דער עולם באמערקט אוודאי איז מיין מהלך הדמיון אינגאנצן אנדערש ווי 'אב זקן'ס'. איז דער עולם אינטערעסירט איך זאל ענדערש פרובירן נאכצומאכן אב זקן'ס מהלך אדער פארבלייבן מיט מיין סארט סטיל?
טריי ביידע די מעשה אויף די סטייל און א אנדערע אויף אלטען טאטענס סטייל ושלום על ישראל.
מיין בליק אויף איי וועלט
- מה פתאום???
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4403
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג יולי 09, 2015 5:16 pm
- לאקאציע: עיה"ק צפת
-
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 422
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג אוקטובער 13, 2016 11:37 pm
- לאקאציע: בבית ה'
מה פתאום??? האט געשריבן:נישטא אזא זאך ווי נאכמאכן.
שוין איינמאל דא! איך בין נישט מסופק קיין רגע אז אב זקן האט ערגעץ אויפגעפיקט זיין מהלך, יעדער דארף זיך ערגעץ לערנען, יאך האב אויך אסאך געדארפט לייענען געוויסע שרייבער ביז איך האב געכאפט דעם פארטל אויף צו קענען נאכמאכן. אוודאי קומט דאס ביי יעדעם אויס עטוואס אנדערש לפי זיין תכונת הנפש, אבער זיכער פעלט זיך אויס צו האבן א רבי פון וואו צו לערנען די יסודות.
- שמעלקא זאפטיגער
- שר האלפיים
- תגובות: 2388
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 15, 2016 3:19 pm
- לאקאציע: איינגעטינקען
די אומגעלונגענע קידנעפינג
פון: איש החסד – אידישע וועלט
ערשטער קאפיטל
דער זייגער צייגט דריי פארטאגס, די גאס'ן זענען שטאק-פינסטער, קיין נפש חי' איז נישט צום געפינען אויפן מאלענקוב גאס. אורי' און רוני שפירן גיט אין זייערע ביינער די ביטערע רוסישע פרעסט, מיט זייערע פיס צושטויסן זיי די נארוואס פריש געפאלענע שניי. זיי שפאנען ביידע מיט געמאסטענע טריט, בעת וואס זייערע אויגן טוען וואכזאם זיך אומקיקען אויף דעם גאנצן ארום. זייערע גלידער צוטערן פאר קעלט, עס ווארפט זיך א צאן אין א צאן. אבער מיט זייער פעסטע אנשלאסענ'קייט קימערן זיי זיך בכלל נישט דערמיט, זייערע מחשבות זענען אצינד אנגעהיצט אויפן העכסטן גראד, זייער קריטיש וויכטיגע אויפגאבע שטייט ביי זיי פיל העכער די פריוואטע באקוועמליכקייטן.
די ברייטע מאלענקוב גאס וועלכע פארנעמט די שווערע קיעוו'ער טרעפיק, איז אבער אצינד פיסט און ליידיג. כמעט וואס ס'איז נישט צום געפינען קיין אויטא'ס דורכפארן אין אזא שפעטע שעה. אורי' און רוני מארשירן זייער וועג ווייטער, בעת וואס זייערע שטעק-שוך איז אינגאנצן פארזינקען אינעם שניי. אט אט באמערקן זיי שוין ענדליך דעם רויטן טאוועל אויף וועלכע די אלט-קייט איז היבש קענטבאר, די דאזיגע טאוועל ליינט זיך מיט אוקריינישע באכשטאבן די ווערטער ''הויעך-שולע פונעם סאוויעטישן פאר-איין''. 'אט זענען מיר אנגעקימען צום ציל – מורמלט אורי' פאר רוני - אצינד דארפן מיט נאכגיין וואו אהין דער טאוועל צייגט'.
א ריזיגער רויטער פינף שטאקיגע געביידע באווייזט זיך פאר רוני'ס אויגן. רוני, וועלכער האט פרובירט – ווי א ערפארענע מוסד אגענט - צו פארשטעקן זיין גרויס באגייסטערונג דורכאויס דעם גאנצן נסיעה זינט ער האט ארויס שפאצירט פונעם 'מוסד' הויפטקוואטיר אין תל אביב, קען זיך אבער מער נישט באהערשן, ערשט יעצט ווען ער הויבט אן האבן אן א השגה צו וואספארא געפארפולע שליחות ער ווערט געשיקט, ווערט אים שלעכט אויפן געוויסן. רוני דערמאנט זיך ווען זיין קאמאנדיר האט אים געווארנט צו וואספארא מסוכנ'דיגע שליחות ער איז אויסגעקליבן געווארן, זיין קאמאנדיר האט אים דעמאלט קלאר געגעבן דעם אויסוואל זיך אפצוזאגן דערפון, אבער ער - מיט זיין געמאכטן שטאלץ - האט דאס גלייך אקצעפטירט.
רוני געדענקט אויך זייער גיט, אז ער האט נאך ניטאמאל עספיעט צו דערציילן פאר זיין ווייב און ערוואקסענע קינדער אז ער לאזט זיך ארויס אויף א געהיימע מיסיע אין אויסלאנד. דער קאמאנדיר האט אים גלייך געשיקט צו א ספעציפישע ארט ווי ער האט זיך געטראפן מיט אורי', און זינט יענע רגע גייען זיי אינאיינעם דעם גאנצן נסיעה פונעם לוד-לופטפעלד ביז'ן מאלענקוב גאס וואס געפינט זיך אינעם – אזוי געריפענע – אוקרייני'שער הויפט שטאט קיעוו.
שטייענ'דיג צו פיסנ'ס פונעם גרויסער רויטער געביידע, באמערקט רוני ווי אורי' שפאנט צו צום טויער און דריקט דעם קנעפל וועלכע געפינט אין רעכטע זייט. עס גייט נישט דורך קיין גאנצע מינוט ביז ווען עס דערהערט זיך א קול פונעם אנדערן זייט טויער, נאך א קורצע שטיל-קייט ווערט די טויער ברייט געעפענט. ביים טיר – באמערקט רוני – א יונגער אפיציר וועלכע קיקט זיי צוערשט אריין אין די אויגן, און באלד דערנאך רופט ער צו אורי' און בעט אים זיין אינדעטיפיקאציע קארטל, אורי' צעגערט נישט נאר נעמט גלייך ארויס עפעס פון זיין בלויען טאשקע און צייגט דאס פאר'ן אפיציר. ווי נאר דער אפיציר זעהט דאס, צייגט ער פאר אורי' אז ער קען גיין ווייטער.
אורי' געט א שלעפ צו זיך רוני, און הייבט אן שפאנען מיט אים אריין אינעם ברייטן קארידאר. אורי' כאפט אן רוני ביי די האנט און צייגט אים אז ער זאל אים נאכגיין ווי ער גייט. נאכ'ן דורך מארשירן דעם גאנצן קארידאר, עפענט אורי' אויף דעם טיר ביים עק פונעם קארידאר ווי עס געפינט זיך די טרעפ צו די אנדערע שטאקן. אורי' גייט ארויף צום צווייטן שטאק און גייט אריין אינעם קארידאר און גייט גלייך צו צום צווייטן טיר אויף די רעכטע זייט, און אינאיינעם מיט רוני ווערט פארשוואונדען צום אנדערן זייט פונעם טיר.
זייענ'דיג אינעווייניג אינעם שטוב, געפינען זיי צוויי בעטן, א טיש און עטליכע בענקלעך רינגס און ארום, און ביי די זייט שטייט א קליין קוך, און ווי אויך איז דארט פארהאנען נאך א קליין צומער'ל ווי עס געפינט זיך א ביה''כ און א שויער. דאן זעצט זיך אורי' אנידער אויף א בענקל און ער ריקט דאס צו צום טיש, ווען גלייכצייטיג בעט ער רוני צו טיהן די זעלבע.
אורי' דרייט אויס זיין פנים צו רוני, מיט זיינע שרעק-ווארפנדע אויגן קיקט ער גראד אריין אין רוני'ס אויגן, און דאן הויבט ער אן מיט א שטילע שטימע 'הער מיר צו, רוני מיין פריינד. איצט איז געקימען די צייט דיר צו פארציילען די ציל פון אונזער מיסיע, דו דארפסט אבער וויסן פון פאראויס אז אויב וועט פון דיין מויל ארויסגיין אפילו איין ברעקל אינפארמאציע מיט וועלכע איך וועל דיר אצינד געטרויען, ביסטו אויפן ארט א פאר'אורטיילטער צום טויט. געדענק, אלעס געפינט זיך אין דיינע הענט, עס איז דיין פולער אחריות אז די מיסיע זאל נישט פארעפענטליכט ווערן איידער זי ווערט גענצליך אויסגעפירט, פארשטאנען' – פארענדיגט אורי' מיט א שארפע טאן. יא – האט רוני קורץ געענפערט.
צווייטער קאפיטל
ווי נאר אורי' האט פארענדיגט די פרטים פון די געוואגטע מיסיע, איז רוני געבליבן זיצען אויפן קליינעם האלצערנעם בענקל ווי א געלעמטער. די אויגן האבן אים גענימען שווינדלען, א שווייס האט אים באגאסן פון קאפ ביז פיס, זיין הארץ האט אנגעהויבן קלאפן אויפן העכסטן טעפא.
רוני, איז געווען נאכמער שאקירט צו הערן די ארומיגע פאקטן בנוגע די פלאן, ווי די מיסיע זעלבסט. ער האט אין זיין וויסטן חלום נישט געקלערט אז די צוזאמען-ארבעט צווישן מדינת ישראל און דעם סאוויעטישן פארבאנד איז אויף אזאנע הויעכע שטאפלען. עס איז אים אויך געווען א חידוש צו הערן דאס עצם פאקט, אז די 'מוסד' אגענטור ארבעט האנט ביי האנט מיט די טרויעריג-בארימטע 'קעי-דשי-בי' - די סאוויעטישע געהיים אגענטור.
רוני האט אבער גאנץ שנעל באוויזן צו איבערקימען זיינע שטורעמישע הרגשים, ער איז דאך פארט דער וועמען מ'פלעגט נאך יונגער-הייט רופן 'דער געבוירענער מוסד אגענט'. ער האט זיך באלד געשטארקט און פרובירט צו ארויס צייגן דרייסטקייט. 'יא, איך גיי איין דערויף. איך נעם זיך אונטער דאס אנפירן דעם פארכאפונג און דאס האפענטליך אויך אויספירן עד הסוף' האט רוני מיט א פעסטע שטימע געבראכן דעם שטילקייט אינעם צומער. אורי' האט דערויף רעאגירט מיט א לייכטע שמייכל, און דאן פארענדיגט 'נו, אצינד איז דאך שוין גאר שפעט, מיר וועלן צו ערשט כאפן א דרימל און באלד מארגן פארמיטאג וועלן זיך שוין געפינען דא אונזערע קאלעגע'ס.
פינף יאר בעפאר...
ס'איז יארע 1944, דער אייראפע'אישער קאנטינענט איז שוין דעם זעקסטן יאר נאכאנאנד איינגעהילט אין א בליטיגע קאמף. די גרעסטע און שרעקליכסטע קריג זינט וועלט-באשאפונג הויבט ענדליך אן קומען צו א פריידיגע ענדע. דדער נאצישער דריטע-רייך איז ביים שוועל פון אונטערגאנג, בערלין ווערט שוין העפטיג טעגליך באמבאדירט דורך די אליאירטע ארמייען, די נאצישע שלאנג האלט שוין אט אט ביים דערשטיקט ווערן.
'ווערנער וואן ברוין' נעמט איבער די הייסע קאווע וואס זיין סעקרעטאר האט אים נארוואס דערלאנגט, ער שלינגט דערפון עטוואס בעת וואס מיט זיין לינקע האנט צינד ער אן די דערנעבענדיגע ראדיא אויף א הויעכן וואליום. ברוין – דער הויפט סייענטיסט און אינדזשעניר פון די נאצישע מיליטער וועלכער האט דעזיינט די V-2 ראקעטן – מאכט זיך באקוועם אויפן קאנאפע און הערט זיך צי ווי דער מצב אויפן פראנט האלט.
ברוין האט גיט געוואוסט אז דער נאצישער מפלה איז שוין אצינד אומפארמיידבאר, ער האט אויך פארשטאנען אז די וועלכע זענען באגאנגען קריגס-פארברעכנ'ס וועלן דערפאר דארפן אפגעבן א דין וחשבון פאר די אליאירטע שופטים נאכן ענדע פונעם קריג. ברוין האט אבער פארט געהאפט אז ער אינאיינעם מיט זיין גרופע סייענטיסטן וועלן דאס גרינגערהייט קענען פארמיידן, עס איז אים נישט געווען קיין סוד אז די אמעריקאנע מיליטער און די רוסישע רויטע ארמיי פירן א געיעג אויף די נאצישע סייענטיסטן.
ברוין האט געגעבן נאך א שלינג פון זיין קאווע, און דאס דערנאך באלד צוריק געלייגט אויפן טיש און דאס מער נישט פארענדיגט. א סקרוך איז אים דורכגעלאפן אין די גלידער, עס איז אים שווארץ געווארן פאר די אויגן, ער האט נארוואס דערהערט דעם פירער'ס שארפע באפעל ''ערלויבט נישט דעם שונא קאנפיסקירן אונזערע פארמעגנ'ס און געפינסן, בלויז פארברענטע ערד זאלן זיי עררייכן, זאלן אונזערע פיינט נישט הנאה האבן פון אונזער ארבעט, אויב איז נישט דויטשלאנד איבער אלעם דאן איז די וועלט נישט ווערט איר אינהאלט''. ברוין האט געקענט דעם פירער'ס מענטאליטעט, ער האט דאס גראדע געגליכן, אבער אט די באפעל האט ער נישט געקענט אראפשלינגען. 'דאס איז דאך א קלארע טויט אורטייל, סיי פאר מיר זעלבסט און ווי אויך פאר די שווערע ארבעט פון לאנגע יארן' האט ברוין געמורמלט ווי צו זיך אליין מיט ערשיטערונג און ווייטאג.
ברוין האט זיך דערזעהן אין א שווערע דילעמע, עס איז טאקע בלויז א שאלה פון עטליכע טעג ביז ווען די אליאירטע דערגרייכן דעם ארט ווי ער געפינט זיך, אבער פילייכט וועט די געסטאפא זעהן אז דעם פירער'ס באפעל זאל ערליך אויסגעפירט ווערן, און וועלן זיכער אינגיכן קומען נאך אים און אים אפרוימען פון וועג.
פארזינקען אין שרעקעוודיגע מחשבות איז ברוין אנטשלאפען געווארן בעת זיין קאפ פאלט אויף ארינטער. א שטארקע זעץ דערהערט זיך אינעם צימער, די טיר עפענט זיך ברייט, און עס מארשירן אריין צוויי געסטאפא אגענטן מיט אויסגעשטרעקטע רעוואלווער. 'האנט אין די הייעך' דערהערט זיך א ווילדער געשריי. ברוין איז שיעור אנידער געפאלן אויף דער ערד פאר גרויס שרעק און פחד, ער עפענט ברייט זיינע אויגן און באטראכט די צוויי געסטאפא לייט מיט זייערע בייסיגע בליקן. 'הער ברוין, מיר זענען געקימען נאך אייך, איר זענט אצינד אונטערגעווארפן אונטער די געסטאפא פירערשאפט, דו זאלסט בעסער נישט מאכן קיין פראוואקאציעס נאר אויספאלגן אונזערע פארלאנגען...
ברוין האט זיך געווארפן פאר פחד, ער האט געזעהן אז ס'איז סיי ווי נישט דא קיין וועג ארויס, ער האט מחליט געווען אז די בעסטע וועג ארויס איז קאפיטולירן. די צוויי געסטאפא האבן אים אנגעכאפט פון ביידע זייטן, פארדעקט זיינע אויגן, און אים ארויסגעפירט פון צימער.
א קליינע מיליטערישע טרעקל האט אפגעווארט אינדערויסן, און ווי נאר די דריי האבן זיך געפינען צוריק אינעווייניג, האט דאס ארויסגעלאזט א גריטש, און באלד פארשוואונדן געווארן פון האריזאנט באגלייט מיט א דיקע רויעך קנויל.
דריטער קאפיטל
א שפאציר אריבער די פראנט ליניעס
אייזענהאוער – דער הויפט גענעראל אויף אלע אליאירטע כוח'ס, שפאצירט אריין אין זיין רעזידענץ וועלכע איז אצינד סטאנציאונירט אין פאריז, ווען אין זיינע הענט האלט ער א הויפן געלע פאפירן און קאנווערטן. די לייב-וועכטער וועלכע געפינען זיך שטענדיג אינעם הויפט קאמאנדיר'ס ד' אמות, ווייסן שוין אז אט די קאליר 'געל' באדייט אז די פאפירן אנטהאלטן העכסט געהיימע קלאסיפיצירטע אינפארמאציע, וואס אפילו זיי – די לייב-וועכטער, זענען נישט ערלויבט אפילו בטעות אריינצובליקן דערין. עס איז אויך זייער פליכט צו אינאכט נעמען, אז קיין שום פרעמד אויג זאל נישט צוקימען צום גענעראל אזוי נאנט אויף צו קענען ליינען די אינהאלט פון די 'געלע' פאפירן.
אייזענהאוער מארשירט גלייך אריין אין זיין פריוואטן ביורא, און פארשליסט די טיר פון די אנדערע זייט. נאכן זיך אוועק זעצן אויף זיין לעדערנעם פאטעל, ווארפט אייזענהאוער אראפ דעם גאנצן בינטל פאפירן אויפן טיש. ער ציט דערביי ארויס פון דעם אונטערשטן לעדל זיינע ברילן, וועלכע ער שטעלט ארויף אויפן שפיץ נאז און מיט א ערענסטע מינע אויפן געזיכט הויבט ער אן אריינבליקן אין אט די 'געלע' פאפירן.
נאך וואס פיפצן מינוט זענען א דורך, עפענט אייזענהאוער דעם טיר פון זיין ביורא, ער גייט שנעל צו צי זיינע לייב-וועכטער און פרעגט מיט א אנגעצויגענע טאן 'איז שוין לואיס דא געווען, יא, יא, דער וואס איז דא געווען דעם לעצטן מאנאט מיט נאך דריי פראצויזישע זעלנער, איר ווייסט אודאי וועמען איך מיין, נישט אזוי?'. 'יא' ענפערן ביידע אויפן ארט ווי א כאר, 'מיר ווייסן וועמען דער גענעראל מיינט, אבער ער איז צום באדויער נישט געזעהן געווארן זינט דעמאלט'. אבער דער גענעראל ווערט זייער נערוועז און לאזט נישט נאך, 'איך ווייס אז ער איז נישט געזעהן געווארן זינט דעמאלט, ער איז דאך געווען אויף א מיסיע ערגעץ ווי. אבער אצינד דארף ער שוין זיין צוריק, ביטע גייט'ס זיך נאכפרעגן אויב ער איז שוין אנגעקימען'.
אייזענהאוער, וועמענ'ס טיפ איז געווענליך געווען זייער א רואיגער און סולידער, איז אבער יעצט געווען עפעס אויסטערליש אנגעצויגן. אזאנס האט גלייך געצויגן אלעמענס נייגער, אייזענהאוער וועלכער האט זיך געקענט ערלויבן צו טריקן קאווע בעת דער באוואוסטער בליטיגער קאמף באקאנט מיטן צונאמען ''די בעדל אוו די בלאדזש'', איז אבער איצטער געווען שטארק צוטראגן.
אייזענהאוער איז ווייטער געשטאנען אויפן ארט, און אויסגעווארט אז דער וועכטער זאל זיך אומקערן. נאך געציילטע מינוטן דערהערט זיך מיטאמאל א גערויש פון א מיליטערישער דשיפ, דער דשיפ איז געקימען צו פארן מיט א שנעלקייט אין ריכטונג פון אייזענהאוער'ס רעזידענץ, און גלייך אנקימענדיג צום הויפט-טויער האט דאס געמאכט א האסטיגן אפשטעל.
די טיר פונעם דשיפ עפענט זיך און עס מארשירט ארויס א הויעכער געבויטער פראנצויז, ער פארקלאפט די טיר פונעם דשיפ און ווענט שנעל זיינע טריט צום טויער פון אייזענהאוער'ס רעזידענץ. די וועכטער האבן אים אבער באלד אפגעהאלטן בעטענדיג ער זאל זיי צוערשט צייגן זיין אידעטיפיקאציע קארטל. ווי נאר אייזעהאוער האט דערהערט אז א פראנצויז שטייט ביים אריינגאנג, האט ער זיך זעלבסט באלד א לאז געטין צום פענסטער פון ווי ער האט אויפן ארט באמערקט אז דאס איז נישט קיין אנדערער נאר 'לואיס' אליין. אייזענהאוער האט גלייך פארארדנט אז מען זאל דעם פראנצויז שוין אריינלאזן און אים אריינפירן צו זיין פריוואטן ביורא.
עס האט זיך אבער דערקענט אויף דעם פראנצויז, אז ער איז בכלל נישט קיין פרעמדער אין דעם רעזידענץ, ער האט אליין גיט געוואוסט וואו צו ווענדן זיינע טריט, ביז ער האט דערגרייכט דעם פריוואטן ביורא וואו אייזענהאוער האט נארוואס אראפגעשטעלט די 'געלע' פאפירן. ווען אייזענהאוער האט דערזעהן לואיס האט זיך זיין גאנצע מוט געטוישט אין א רגע, א ברייטן שמייכל האט זיך באוויזן אויף אייזענהאוער'ס פנים, זיין גיט-מוטיגע טיפ האט זיך ענדליך ווידער אנגעזעהן אויף אים מיט איר פולן גלאנץ.
אייזענהאוער האט זיך אויפגעשטעלט פון ארט, ער איז צוגעגאנגען צו לואיס און מיט א פריינד'ליכקייט געקלאפט אין רוקן ווען דערביי שפאצין זיי אריין אינאיינעם אינעם ביורא און פארשליסן די טיר אונטער זיך.
פאר אלע מיליטער-לייט און וועכטער וואס האבן מיטגעהאלטן דעם ספעקטאל איז דאס געווען א זעלטענע חידוש. זיי האבן געקענט לואיס אלס א פשוט'ער שיק-יונגעל, עס איז זיי אבער אין וויסטן חלום נישט איינגעפאלן אז ער נעמט גאר א טייל אין העכסט וויכטיגע שפיאנזש אקטיוויטעטן. באזינדער האט ארויסגעריפן וואונדער, אייזענהאוער'ס שטארקע אנגעצויגנקייט צו טרעפן לואיס ווי אומשנעלסטן. און פארוואס באלד ביים דערזעהן אז יא, ער דא, איז שוין געווארן אזוי אויפגעלייגט?!. 'זיכער האנדלט זיך עס דא פון עפעס א אויסערגעווענליכער שליחות מיט וואס לואיס איז באאויפטראגט געווארן דורך אייזענהאוער זעלבסט' האבן די מחשבות פון די צוקיקער שפעקאלירט.
נאך א פריוואטע באגעגעניש פון געציילטע מינוטן, האט זיך די טיר ברייט געעפענט און אייזענהאוער אינאיינעם מיט לואיס שפאצירן ארויס. אייזענהאוער דערנעטערט זיך צום טישל פון זיין סעקרעטאר און זאגט איר שטיל אריין אין אויער 'גיי יעצט און שיק דעם פאלגענדע טעלעגראם צום ווייסן הויז' און דערביי צייגט ער איר א ווייסע שטיקל פאפיר אויף וועלכע עס שטייט אויפגעשריבן 'גאלדען קעט עקאמפלישט'...
פערטער קאפיטל
דער גערוך פון פולווער שפירט זיך נאך אין לופט, די שניי איז נאך מייסטנס באדעקט מיט א רויטע פארב וועלכע דערציילט אז א שווערע בליטיגע שלאכט האט זיך דא נארוואס אפגעשפילט. די צוויי זייטן שטייען ווייטער אויפן העכסטן אלערט, קיינער איז מער נישט בכוח ממשיך צו זיין, אבער האבן פארט מורא אז דער צד שכנגד זאל נישט זיין די וועלכע וועלן אנהויבן דעם קומעדיגן אפענסיווע.
מיר באציען זיך איצטער צום פראנט ווי עס קומען פאר העפטיגע שלאכטן צווישן די רוסישע רויטע ארמיי און די דייטשע - שוין היבש אפגעשוואכטע – מיליטער. דער אויסגאנג פון די דאזיגע שלאכטן צו דעראבערן מזרח פרייסען וועט זיכער האבן א דעצידירענדע אנטשיידונג אויפן ווייטערדיגן גאנג פון דער מלחמה. עס איז דעריבער פארשטענדליך אז די קאמפן זענען געווען אויסטערליש אגרעסיוו און פארביסן מיט שווערע פארלוסטען אויף ביידע זייטן.
אצינד אבער, נאך לאנגע וואכן פון העפטיגע נאכאנאנדע קאמפן זענען די רעזערווארן פון מוניציאן און מענטשן קראפט פון ביידע זייטן געווען היבש אויסגעליידיגט. עס האט זיך קריטיש וויכטיג אויסגעפעלט ס'זאל אריינגעברענגט ווערן פרישע זאפאסן פון אלע סארטן מיליטערישע געצייג. באזונדער איז געווען קריטיש וויכטיג די נאכפראגע ס'זאל ווי אמשנעלסטן געברענגט ווערן פון אונטער די פראנט-ליניע'ס, גרויסע קוואנטומס בענזין און ברענ-שטאף וואס ביידע ארמייען האבן געדארפט פאר זייערע טאנקען און עראפלאנען.
איוואן דאנילאוויטש טשערניאכאווסקי איז געווען א יונגער רוסישער העלדישער גענעראל, און איז געשטאנען צו די רעכטע האנט פון גארבאטאוו - דער שעף און קאמאנדאנט פון דער דריטער רוסישער ארמיי. טשערניאכאווסקי האט - טראץ זיין יונגן עלטער - זיך ספעציעל אויסגעצייכנט מיט זיינע בריליאנטענע איינפאלן און געוואגטע אונטערנעמונגען.
טשערניאכאווסקי האט געגעבן א בייג ארויף זיינע דיקע וואנצעס און צוגעלייגט זיין דיקן ציגאר צום מויל, א דיקע רויעך האט זיך באלד דערויף ארויס געשלענגלט פון זיינע נאז-לעכער און איינגעהילט דעם גאנצן אטמאספער אין א שווארצן וואלקן. אויפן טיש איז געליגן א כמעט ליידיגן פלאש פון רוסישע וואסער – וואדקע, וואס מיט יעדע פארבייגייענדיגע מינוט איז דאס אלץ מער לעהר געווארן. 'דו דארפסט פארשטיין די מצב איז דרינגנט, ווי קענען מיר זיצען מיט פארלייגטע הענט און אויסווארטן ביז ס'וועט אונז געשיקט ווערן פרישע דרייסיג דיוויזיעס מיט די נייעסטע אויפגעריסטעטע טאנקען און עראפלאנען?! די שונא וועט פילייכט קריגן פארשטערקערונג'ס קראפט איידער מיר וועלן דאס באקימען, מיר דארפן דאס דאך ברענגען פון אנדערן עק רוסלאנד, דאקעגען דער שונא קען דאס באקימען ביז געציילטע טעג. מיר דארפן זעהן עפעס א אופן וויאזוי צו געוואויר ווערן אויב זיי פלאנירן נישט קיין פליצלונדיגע אפענסיווע' האט גארבאטאוו געזאגט פאר טשערניאכאווסקי מיט א ערענסטן טאן.
טשערניאכאווסקי האט געצויגן מיט די אקסלען און גארנישט רעאגירט. ערשט נאך א קורצע שטיל-שווייגעניש האט זיך דערהערט זיין דונערדיגע שטומע, בעת וואס עס שפראלט ארויס א דיקע רויעך פון אונטער זיינע פאר'געלטע וואנצעס 'הער צי מיין געערטער קאמאנדיר, איך קלער פון א געוואקטע פלאן וואס איז פילייכט די איינציגסטע און ווירקזאמסטע מעטאד ארויס צודערווישן די פלענער פונעם שונא. דער פלאן זאגט זיך קורץ אבער זי איז אייגנטליך היבש קאמפלעצירט ווירקליך דורכצופירן, אבער בעסטע שפיאנאזש בין איך אפטימיסטיש אז מיר קענען אזאנ'ס באווייזן, נעמליך, פארכאפן און קידנעפן דעם שונא'ס מיליטערישען הויפט קאמאנדיר און פון אים ארויספרעסן אלעס וואס ער ווייסט...' 'איך גלייב אז ער איז באהאוונט אין די ווייטערדיגע מיליטערישע סטראטעגיע' – האט טשערניכאווסקי צוגעגעבן מיט א סארקאסטישע מינע...
א הילכיגן געלעכטער האט אפגעהילכט אינעם פראוויזארישן גענעראל הויפט-קווארטיר, גארבאטאוו איז ממש געווען אויסער זיך פון טשערניאכאווסקי'ס געלונגענע ווערטל. אבער באלד דערנאך האט אים צוריק באנימען זיין געווענליכע ערענסטע כאראקטער, גארבאטאוו האט זיך אויפגעשטעלט און צוגעגאנגען צו טשערניאכאווסקי און אים אריינגעקיקט אין די אויגן 'עס איז מלחמה צייטן איצט, ביטע הער אויף מיט דיינע אומרעאליסטישע וויצן, די צייט ברענט אונטער אונז, מיר קענען זיך נישט ערלויבן צו פארברענגען די צייט מיט פאנטאציעס. מיר מוזן זעהן ווי אמשנעלסטן אויפצוקימען מיט עפעס א סטראטעגיע'.
טשערניאכאווסקי וועלכער איז בטבע געווען א קאלטער טיפ האט זיך גאנץ ווייניג דערשראקן פון זיין אויבער-האר'ס שטרענגע בליקן. טשערניאכאוונסקי האט איבערגעזאגט דעם אויבן דערמאנטע פלאן, און דערנאך צוגעגעבן מאכענדיג מיט הענט 'איר הערט, דאס איז עס, איך נעם עס אויף מיר, איך וועל דעם פלאן גערן דורכפירן. דער קאמאנדיר קען זיך פארלאזן אויף מיין ווארט, ביז צוויי טעג וועט איר האבן פאר אייערע אויגן דעם דייטשן גענעראל וועלכע פירט שוין מיט אונז דעם העפטיגן קאמף די לעצטערע פאר וואכן. געדענק איך געב אייך מיין ערן ווארט הער קאמאנדיר'.
גארבאטאוו, האט דאך פארט גיט געוואוסט אז טשערניאכאווסקי איז א טויגליכער חברה'מאן, ער האט – נאכן הערן ווי ערענסט טשערניאכאווסקי מיינט דאס – גערן צוגעשטימט צום פלאן.
טשערניאכאווסקי האט אבער געוואוסט אז אצינד איז ער בעיקר אנגעוויזן אויף אקוראטע שפיאנאזש בכדי דערשמעקן אויב דער פלאן איז בכלל רעאליסטיש, און אויב יא, וויאזוי זי זאל דורכגעפירט ווערן אויפן שנעלסטן און גרינגסטן אופן.
פינפטער קאפיטל
ווען נחמן האט אנערקענט אז זיין מצב האלט זייער שמאל, זיין לינגען אנטצינדונג ווערט ערגער מיט יעדן פארבייגייעדיגן מינוט און אט אט וועט זיין אטעם נאכמער פארשווערט ווערן, האט ער דאן מחליט אז ס'איז צייט איבערצוגעבן פאר זיינע צוויי קינדער זיינע לעצטע ווערטער.
נחמן האט מיט זיינע לעצטע כוחות געוואונקען פאר זיין ווייב זי זאל אהער רופן די קינדער. זיין געטרייע פרוי האט גלייך פארשטאנען פארוואס איר מאן רופט איצט די קינדער, זי האט אים פרובירט אפצורעדן דערפון מיט די טענה אז זיי זענען נאך סיי ווי צו יונג צו באגרייפן די ערענסטקייט פון די מצב, דעריבער איז אפשר בעסער זיי זאלן זיך ווייטער שפילן אין הויף ווי איידער ציטומלט ווערן זעענדיג פליצלונג זייער טאטע אין אזא שווערע צושטאנד.
נחמן האט אבער נישט נאכגעלאזט, ער האט מיט זיין שוואכע שטימע זיך געבעטן ביי זיין ווייב אז ער וויל זיי בלויז זאגן געציילטע ווערטער און באלד דענאך וועלן זיי ווייטער קענען ממשיך הנאה צו האבן פון זייער יונג לעבן. זיין ווייב האט זעענדיג אז עס גייט אים אזוי אין לעבן מסכים געווען דערצו, און איז געגאנגען רופן די צוויי יונגלעך בערל און חיים. בערל איז געווען אין עלטער פון צען יאר, בעת חיים דער בכור איז געווען צוועלף.
בערל און חיים האבן דערהערט זייער מאמע'ס געשרייען און זענען אין אן אויגנבליק געקימען צולויפן. נאך א קורצע פארווארט מסביר צו זיין פאר די יונגע נשמה'לעך אז זייער וועלט האלט אט ביים פינסטער ווערן, האט זיי די מאמע אריינגעפירט אינעם צימער א וואו דער טאטע איז געליגען כמעט באוואוסטלאז. נחמן האט זיך זייער דערפרייד צו זעהן אויף זיינע קינדער דעם יונגן פרישקייט, ער האט געהאפט אז זיי וועלן ריכטיג דערהערן זיינע ווערטער טראץ זייער יונגן עלטער.
נחמן איז געבליבן ליגן אין בעט און מיט זיינע הענט האט ער ארומגעהאלזט זיינע קינדער ווען דערביי ריקט ער צו זייערע אויערן צו זיין מויל, האפענדיג אז אזוי ארום וועלן זיי קענען הערן זיין שוואכע שטימע און פארשטיין יעדעס ווארט. 'הערט מיר אויס מיינע ליבע קינדער, איך ווייס נישט אויב איך וועל ענק נאך אמאל האבן די זכי' מחנך צו זיין, דעריבער וועל איך ענק איצט זאגן אין אייניגע ווערטער וויאזוי איך האב אייביג געשטרעבט אייך מחנך צו זיין, איך בעט ענק טיט וויאזוי ענקער געטרייער טאטע בעט אייך. איר זאלט קיינמאל זיך חלילה נישט אנשליסן אין די אלע פארטייען וועלכע ווערן נתחדש יעדן טאג דא אין רוסלאנד, באזינדער זאלט עטס ענק זעהן צו היטן פון ציוניזם און קאמוניזם ווי פון פייער...' מער האבן שוין די קינדער נישט געקענט הערן, עס האט אויסגעקיקט אז ווילאנג די טאטע האט נישט ארויסגעזאגט דעם לעצטן זאץ האט ער זיך שטארק אנגעשטרענגט מען זאל אים קענען הערן, אבער ווי נאר ער האט דאס פארענדיגט, איז זיין קול אפגעשוואכט געווארן און מער האבן זיי נישט פארשטאנען.
שפעטער אין טאג ווען די קינדערליך האבן באמערקט צוויי יונגעלייט פון די חברה קדישא אריינגיין אין זייער הויז, זענען זיי שנעל אהין געלאפן זעהן וואס ס'האט פאסירט, אבער די מאמע האט זיי באגעגענט ביים טיר און גלייך א כאפ געגעבן ביי די הענט און שנעל אריבערגעטראגן צום רב אין שטוב וועלכער איז גראדע אויך געווען דער אפיציעלער מלמד אין דארף.
זיבן יאר שפעטער...
בערל האט שוין כמעט פארגעסן אז זיין אידישע נאמען איז בערל, ער ווייסט בלויז פון זיין רוסישער נאמען דעברא וואס זיינס א חבר האט אים אויסגעקליבן מיט פיר יאר צוריק. דעברא האט זיך באקאנט געמאכט אלס א פייערדיגער קאמוניסט מיט אלע פיטשעווקעס. זיין מוח איז שוין אינגאנצן פארטעמט געווארן פון די קאמוניסטישע אידיאלאגיעס, זיין גאנצע אידיאל שטרעבן און וויזיע איז בלויז געווען דאס איינע ''קאמוניזם''...
חיים, וועלכער איז ווען דער טאטע איז אוועק שוין געווען עטוואס מער ערוואקסן, האט יא געדענקט און דעהערט זיין טאטנ'ס לעצטע ווערטער: ''.. איר זאלט זיך קיינמאל חלילה נישט אנשליסן אין די אלע פארטייען וועלכע ווערן נתחדש יעדן טאג דא אין רוסלאנד, באזונדער זאלט עטס ענק זעהן צו היטן פון ציוניזם און קאמוניזם ווי פון פייער...''
ווען חיים האט זיך אמאל געפינען אין די גרויסע שטאט ווילנא האט ער זיך באגעגענט מיט עטליכע נאווארדיקע בחורים, ער האט זיך מיט זיי זייער באפריינדעט און האט אפילו אקצעפטירט זייער בקשה מיטצוקימען מיט זיי אין א נאווארדיקע ישיבה.
זעקסטער קאפיטל
טראץ די שארפע קאנטראסט צווישן די צוויי ברודער, דעברא אלס קאמוניסטישער יונג, און חיים'ל אלס וואוילע ישיבה בחור, איז אבער זייער ברודערליכע פריינדשאפט גענצליך נישט אפעקטירט געווארן דערפון. די צוויי ברודערליך וועלכע זענען אויפגעוואקסן אין איין שטוב, אין איין דארף, ביים זעלבן מלמד, זענען געבליבן שטארק נאנט איינער מיטן אנדערן מיט א זעלטענע ידידות. דעברא וועלכע פלעגט זיך יעדע שטיק צייט געפינען אין א אנדערע געגנט, האט ער אלעמאל דאס ערשטע זאך געשיקט א בריוו צו חיים און צוגעשריבען פינקטליך דאס ארט וואו ער געפינט זיך אצינד, כדי חיים זאל אים קענען אהין צוריק שיקן א בריוו.
דעברא האט געקענט זיין עלטערער ברודער חיים'ס נאטור, און האט געוואוסט אז עס וועט אים אויף קיין פאל נישט געלונגען אים צו מאכן פאר א קאמוניסט. דעברא האט אלעמאל ארויפגעקיקט אויף זיין געטרייער ברודער חיים וועלכער איז געווען צו אים ווי א טאטע זינט די צען יאר אלט. חיים פון די אנדערע זייט, איז געווען א גאר קליג און ערוואקסן קינד, ער האט אינאכט גענימען וואס דאס באדייט פארלירן א טאטע ביי די צען יאר, דעריבער האט ער זיך זעלבסט געקרוינט אלס דעם טאטנ'ס פארטרעטער און איז מיט א אויסערגעווענליכע איבערגעגעבנקייט געשטאנען צו די רעכטע האנט פון זיין יונגע ברודער'ל בערל.
דעברא האט זיך טאקע געטוישט דעם נאמען, און זיך געקליידעט ווי א פאלנע רוסקי, אבער פון דאס געטרייפאשט פון זיין עלטערע ברודער צו אים האט ער קיינמאל נישט פארגעסן, ער האט שטארק געשעצט זיין עלטערער ברודער און געזוכט אנצוהאלט קאנטאקטן מיט אים.
ווען דעברא איז אלט געווארן אכצן יאר האט ער חתונה געהאט מיט א מיידל וואס איז פונקט ווי אים געווען שטארק פארטיען אין די קאמוניסטישע פארטיי, צו מזל איז זי אויך געווען פון אידישן אפשטאם, א פאקט מיט וועלכע זי האט זיך גראדע געהאלטן שטאלץ.
דעברא האט חתונה געהאט מיט זיין פרוי אין פעטערבורג – רוסלאנד, און איז נאך א האלבע יאר אריבער קיין דייטשלאנד אינאיינעם מיט זיין פרוי שטודירן אין די דארטיגע אינווערזיטעטן. נאכן זיך געפינען אין דייטשלאנד א קנאפע יאר צייט, איז פאר דעברא און זיין פרוי געבוירן געווארן א קינד וועמען זיי האבן א נאמען געגעבן מיט א רוסיש קלינגעדיגן נאמען - סערטאוו.
ווען בייזע רוחות האבן באהערשט די וועלט, די דייטשע מלאכי חבלה זענען ארויס פון שטייג, האט דאס אידישע פאלק געצאפלט פון גרויס שרעק פונעם מארגענדיגן טאג. דעברא'ס פרוי וועלכע האט - אנדערש ווי איר מאן - נישט מסכים געווען צו מאכן א סוד פון איר אידישע אפשטאם, איז אצינד געווען אין א שווערע דילעמע, פארבלייבן אין דייטשלאנד איז דאך זיכער נישט קיין אפציע, דאקעגן זיך ארויסלאזן אויפן וועג קיין רוסלאנד אין א מלחמה צושטאנד נאכדערצו מיט א פיצל קינד איז דאך ווידער נישט קיין מהלך.
נאך איינצעלנע טעג פון שפעקעלירונגען אויף אלע אפציעס, האט דעברא פארגעשלאגן אז היות די גלייכסטע איז זיך גענצליך נישט צו געפינען אין א לאנד וואס ווערט באהערשט פון מלחמה צושטאנד, איז דעריבער כדי צופארן קיין פארטוגאל אדער גאר קיין שפאניע וואו די מלחמה האט דערווייל נאך גענצליך נישט דערגרייכט.
מיט זיינע גיטע פארבינדונגען האט דעברא זיך גאנץ שנעל איינגעהאנדלט די נויטיגע פאפרין צו קענען אפרייזן קיין פארטוגאל. ער האט דאס גלייך איבערגעגעבן פאר זיין פרוי און איר געזאגט זיך שוין איינצופאקן אינאיינעם מיט סערטאוו'ן ווייל די באן פארט מארגן מיטאג. דעברא זעלבסט איז נאך נישט געווען גרייט צו פארן, ער האט דאך סיי ווי אויסבאהאלטן זיין אידישן אינדענטיטעט און דעריבער האט ער זיך נישט געהאט וואס צו זארגן, אויך האט ער נישט געקענט פארן אזא ווייטע וועג איידער ער באזוכט זיין טייערן באליבטן ברודער חיים, און געזעגנט זיך פון אים. דעברא האט צוערשט געוואלט זיין פרוי און קינד זאלן זיין פארזיכערט און דערפאר האט ער זיי געלאזט גיין פאראויס, און דאן וועט ער זיי שוין נאכקימען אין א אנדערע געלעגנהייט.
חיים וועלכער איז זיך געזיצן איינגעקורשט אויפן האלצערנעם באנק אין ישיבות בית יוסף ד'נאווארדיק - פוילן, האט פון גארנישט געוואוסט וואס ס'טיט זיך אויף די וועלט אויסער דעם בלאט גמרא און די דברי מוסר פון דעם אלטן פון נאווארדיק.
ווען דער רוסישער בער און די דייטשע שלאנג האבן געמאכט א יד אחת און צוטיילט פוילן צווישן זיך, האט זיך חיים מיטאמאל געטראפן אונטער רוסישע קאמוניסטישע הערשאפט.
אין די נאווארדיקע ישיבות פלעגן זיך יעדע שטיק צייט ארויסלאזן גרופע'ס בחורים'לעך צו ארומיגע שטעטלעך און דערפלעך און אפיר געזוכט אידישע יונגען און געלערנט מיט זיי עברי און תנ''ך. חיימ'ל וועלכער איז געווארן א פייערדיגער נאווארדיקער תלמיד פלעגט אויך נאכאנאנד מיטגיין מיט די מער עלטערע נאווארדיקע בחורים לערנען אידישקייט מיט אומוויסענדע. די דאזיגע פירונג האט פארשטייט זיך ארויפגעברענגט בייז בלוט ביי די רוסישע באהערשער, זיי זענען געווען אויסן דאס גענצליך צו באקעמפן.
חיים שפאצירט זיך געמיטליך אויפן הויפט שטרויז נישט ווייט פון די גרויסע אידישע שטאט ביאלעסטאק, ווען אין זיין לינקע האנט האלט ער א טאשקע מיט זיינע פריוואטע חפצים און אין די רעכטע א ספר 'הסבא מנאווארדיק'. חיים גייט פארביי א שפיל-גארטן וואו עס שפילן העפטיג א גרופע יונגע קינדער, ער שפאנט צו צו איינע פון די קינדער און געט אים א פרעג אין אויער 'זאג נאר יונגעלע, ביסטו, אדער איינע פון דיינע חברים א איד?' דאס קינד האט זיך צוערשט דערווייטערט פון חיים פאר גרויס פחד פון די מאדנע פראגע, אבער באלד האט אים חיים בארואיגט 'קום אהער, איך בין אויך א איד, איך זיך אידישע קינדער צו לערנען מיט זיי תורה' דאס קינד האט זיך אויפן ארט בארואיגט אויסגעשריגן הויעך אויפן קול 'יא, מיר זענען אלע דא אידן'. קיין רגע האט חיים נישט געצעגערט נאר זיך גלייך אראפגעזעצט אויף דער ערד און אינאיינעם מיט זיינע חברים געעפענט א חומש און אנגעהויבן צו פארציילן די וואכעדיגע סדרה פאר די אידישע נשמה'לעך.
חיים האט אבער נישט באמערקט אז פון דערווייטנס ווערט ער נאכגעקיקט דורך אזאנע וואס זוכן אים און זיינע חברים אפצושטעלן פאר יעדע פרייז...
יענע נאכט ווען חיים אינאיינעם מיט זיינע חברים האבן איבערגעשלאפן אינעם שטאטישן ביהמ''ד, איז עס געווען זייער לעצטע נאכט אויף דער פריי...
זיבעטער קאפיטל
א איינגענעמע קיל ווינטל באהערשט דעם גרויסן שטאט קעלן – דייטשלאנד, דעברא האט זיך נארוואס אויפגעכאפט פון זיין טיפע נאכט שלאף, ער האט גלייך ערוועקט זיין פרוי און קינד און זיי געהאלפן איינצורישן פאר זייער לאנגע רייזע. דעברא האט אין איילעניש צוזאם געפאקט די נויטיגע פרעזענליכע חפצים אין א גרויסן האנט באגאזש. דאן איז ער ארויס צום דערנעביגן געוועלב ווי ער האט זיך איינגעהאנדלט עסנווארג, געניג פאר איין ערוואקסענע און א קינד זייענדיג כמעט א טאג אינטערוועגנס. דעברא האט אויך געדענקט זיך איינצוהאנדלען אייניגע שפיל-צייג וואס זאל האלטן פארנימען דעם קליינעם דורכאויס די לאנגע וועג קיין פארטוגאל.
דער לאקאמאטיוו האט געגעבן דעם לעצטן פייף, די רעדער האבן זיך אנגעהויבן א ריר טאן, א דיקע שווארצע רויעך האט זיך ארויסגעשלייכט פונעם קוימען בעת דעברא כאפט נאך דעם לעצטן בליק אויף זיין בן יחיד'ל וועלכע דערווייטערט זיך מיט א שנעלקיייט.
דעברא האט געהאט צוגעזאגט פאר זיין פרוי אז ביז צוויי מאנאטן וועט ער זיך שוין געפינען אין פארטוגאל און זיך צוריק פאראייניגן מיט איר און סערטאוו'ן. איצט שטייענדיג ביים באן סטאנציע מאכט זיך דעברא א קורצן חשבון, 'גיין באזוכן מיין ברודער אין פוילן וועט ווארשיינליך נעמען א קנאפע חודש, בעיקר צוליב די שוועריקייטן פון גיין פון איין ארט צום צווייטן בשעת א מלחמה צושטאנד באהערשט אייראפע. אבער כדי זיך צו קענען בכלל אריינזעהן אין רוסישע טעראטאריע וואו מיין ברודער געפינט זיך, און דערנאך קענען אויך ארויסקימען פון דארט צוריק קיין דייטשלאנד, וועל איך מיזן צוערשט זיך אריינדרייען אין די הויעכע ראמען פון די קאמוניסטישע פארטיי וואס איז סטאנציאנירט אין דייטשלאנד, און האפענטליך וועל איך דאן קענען גרינגעהייט באזוכן מיין ברודער און זיך ווארים געזעגענען פון אים, און דערנאך צוריק קומען קיין דייטשלאנד צו ממשיך זיין דעם וועג קיין פארטוגאל'...
דעברא איז געווען אזוי פאר'חלומט אין זיינע פלענער אז ער ניטאמאל אויפגעפאסט אז א שווערע שניי האט זיך אראפגעלאזט, זיינע מוח-רעדער האבן העפטיג פאנטאזירט זיינע ווייטערדיגע שריט אזוי שטייענדיג פארגליווערט ביים באן סטאנציע.
דעברא האט געגלייבט אז זייענדיג א טיכטיגער כאריזמאטישער מענטש מיט א געשליפן צינגל, וועט אים גאנץ שנעל געלונגען זיך אריינצודרייען אין די הויעכע ראמען פונעם קאמוניסטישן פארטיי. דעברא וועלכער האט גערעדט א געשליפענעם פויליש און דויטש און אויך עטוואס העברעאיש, האט אפילו געקלערט פון אפיציעל אננעמען א פאזיציע אינעם קאמוניסטישן הויפט-קווארטיר אין קעלן אלס דאלמעטשער. 'ווער ווייסט' האט דעברא שפעקעלירט צו זיך אליין 'אפשר אלס אפיציעלע איינגעשטעלטע אינעם פארטיי וועל איך גרינגערהייט ערלויבט ווערן אריבער צו גיין דעם גרעניץ צום אנדערן זייט פוילן, וואס געפינט זיך אצינד אונטער רוסישע אקופאציע'.
שווערצן די גרעניץ איז גראדע אויך געלעגען פאר דעברא אין געדאנק, ער – אלס פאטריאטישער קאמוניסט, האט אבער נישט געוואלט זיך אנהייבן מיט זיין באליבטן רעגירונג נאר ענדערש דאס מאכן אפיציעל און גלאט. אויך האט ער דאך סיי ווי נישט געהאט אין פלאן צו פארבלייבן דארט, און צוויי מאל דארפן שווערצן איז שוין נישט קיין פשוטע איינשטעלעניש.
איבער אלעם האט דאך דעברא פארמאגט סימפאטישע געפילן צום פארשמייליגטן קאמוניסטישן אידיאלאגיע, און עס איז אים דעריבער געווען דאס גרעסטע כבוד צו זיין א אפיציעלע חלק דערפון.
געזאגט און געטיען. דעם קימעדיגן טאג האט זיך שוין דעברא געפינען אינעם קאמוניסטשן הויפט-קווארטיר אין קעלן, ער האט זיך דארט איינגעגעבן אלס א טויגליכער מענטש צו יעדע פונקציע און באזינדער אלס דאלמעטשער פון דויטש און רוסיש. די איינגעשטעלטע האבן זיך הילכיג צולאכט הערענדיג זיין אנטראגע 'דו ביסט מיר געווארן א דאלמעטשער מיטן באזיצן צוויי שפראכן, כמעט אלע פון אונז קענען די ביידע שפראכן... אבער' האט זיך באלד פארערענסט זייער שטימע 'דו זעסט אונז דאך אויס אלס א טויגליכער מענטש, נו, מיר האבן פאר דיר אן
אנדערן פיל וויכטיגערן אנבאט' 'נו, אדרבה איך בין גרייט צו הערן' האט דעברא רעאגירט אין שאק.
'איר האט דאך שוין זיכער געהערט פון די 'סטאסי' – דער רוסישער געהיים-דינסט. שטייענדיג איצט אין א שווערע מלחמה צושטאנד וואס קען יעדע ליאדע מינוט פארוואנדלט ווערן אין א וועלט קריג, האבן מיר באקימען א באפעל פונעם קרעמלין צו רעקרוטירן פרישע אגענטן אין די דאזיגע געהיימע אקטיוויטעטן. באזינדער זענען מיר אצינד אנגעוויזן אויף געוויסע שפיאנאזש ארבעט דא אין דייטשלאנד זעלבסט, און מיר קיקן דעריבער ארויס אויף אגענטן וואס קענען די דויטשע שפראך און דויטשע מענטאליטעט צו וועלכע איר זעהט אויס שטארק צוגעפאסט'
דעברא איז צוערשט געבליבן געפלעפט פון די דאזיגע אנטראגע, ער האט נאך אין זיין לעבן נישט געטיען אין קיין שפיאנאזש און האט נישט קיין השגה מיט וואס דאס קען אלס זיין פאבינדן. אבער ספעציעל האט אים געבאדערט אז מיטן אקצעפטירן אזא פאזיציע מאכט ער זיך זעלבסט שווערער דאס אנקימען קיין פוילן, ער וועט דאך ווערן נאכגעקיקט ארונדע דעם זייגער און וועט אודאי נישט ערלויבט ווערן צו גיין צו קיין שום ארט אויסער די אנגעגעבענע ארדער'ס.
דעברא האט מחליט געווען אז די גלייכסטע אויסוועג וועט זיין צו רעדן אפען, און קלאר דערציילן וואס עס דריקט אים 'הער צו, איך בין גרייט דאס צו אקצעפטירן, אבער צוויי בקשות ביטע. איך זאל צוערשט ערלויבט ווערן אפצושטאטן א קורצע באזוך אין פוילן כדי צו באזוכן מיינס א משפחה מיטגליד, און אויך וויל איך האבן די אפציע אז נאך עטליכע חדשים זאל איך באפרייט ווערן פון דינען אלס אן אגענט דייקה אין דייטשלאנד, און ערלויבט ווערן ממשיך צו זיין מיין ארבעט אין פארטוגאל. איך גלייב זיכער אז אונזער לאנד האט דארט אויך א שפיאנאזש-נעץ' האט דעברא צוגעענדיגט מיט א זיכערע טאן.
'פיין, מיר וועלן אקצעפטירן דיינע פארלאנגען. אבער איצט, איידער איר קענט אפיציעל באשטימט ווערן אלס אונזער'ס אן אגענט און א מיטגליד אינעם 'סטאסי', דארפט איר דורכגיין א לייכטע אויספארשונג אויף אייער פרעזענליכע פארגאנגעהייט פעסטצושטעלן אייער געטריישאפט צום פאטער-לאנד...'
אכטער קאפיטל
נאכן פעסטגעשטעלט ווערן אלס א ריכטיגער דורך-און-דורך פאטריאט פארן פאטער-לאנד, איז דעברא אפיציעל אויפגענימען געווארן צו ארבעטן פארן סאוויעטישן רעזשים. דעברא האט נאך אבער געדארפט צו ווארטן עטליכע טעג איידער ער לאזט זיך ארויס באזוכן זיין ברודער, ער האט צוערשט געדארפט ענדיגן די לעקציעס וואס ווערן געגעבן פאר נייע אגענטן אינעם 'סטאסי' און ערשט דערנאך איז ער ערלויבט געווארן צו פארלאזן דייטשלאנד פאר געציילטע וואכן.
די לעקציעס וועלכע דעברא האט געדארפט אדורך גיין, זענען מייסטנס באשטאנען פון ראדיקאלע פראפאגאנדא פארן קאמוניסטישן אידיאלאגיע. אויך האט מען ביי די לעקציעס פארגעברייט די פרישע אגענטן מיט אלע סארטן כיטרע שפיאנאזש טאקטיקן און אזוי ארום איז מען פון דארט ארויס א פערטיגער הארטנעקיגע שטייפער סטאסי אגענט...
ענדגילטיג האט זיך די זאך היבש פארשלעפט און ערשט צוויי וואכן נאכן זיך געזעגענען פון זיין פרוי און קינד ביים באן סטאנציע, האט זיך דעברא ארויסגעלאזט אויפן וועג צום אנדערן זייט פוילן וועלכע ווערט באהערשט דורכן סאוויעטישן פארבאנד.
***
חיים ערוועקט זיך זיך שוין צום דריטן טאג נאכאנאנד אויפן זעלבן הארטן האלץ, די זעלבע אומגעקאלעכטע וואנט, די זעלבע שטיקעדיגע לופט, דורשטיק און הונגעריג, דעמאראליזירט און שטארק צובראכן פיזיש. אבער גייסטיש איז חיים'ל פריש און מינטער, אויפגעלעבט און געשטארקט פאר די געוואלדיגע זכי' פון מקדש שם שמים זיין מיטן זיך נישט ברעכן פאר זיינע אויספארשער ארויסצוגעבן זיינע חברים'ס אידענטיטעט.
חיים האט אלעמאל פיינט געהאט די קאמוניסטישע פארדרייטע אידיאלאגיעס, פארט האט ער דאס קיינמאל נישט געהאט געשפירט אויף די אייגענע ביינער ווי יעצט. אצינד האט חיים קלאר געזען אז זייענדיג א איד איז אומעגליך צו זיין 'אויך' א קאמוניסט, וויבאלד די צוויי זענען ווי פייער און וואסער איינער צום אנדערן, דער קאמוניסטישער גייסט באשטייט פון אינטערדריקן דאס אידישע באפעלקערונג – האט זיך חיים קלאר איבערצייגט.
חיים האט זיך אויפגעזעצט אויף זיין אזוי-גערופענע בעט און מיט ביטערניש זיך דערמאנט פון זיין טייערן ברודער בערל 'א שאד איך האב נישט געניג מסביר געווען פאר מיין יונגער'ן ברודער די שעדליכקייט פון די בליט דארשטיגע קאמוניסטן. א שאד, א שאד. איך האב דאך אים אזויפיל געלערנט זינט דער טאטע איז געשטארבן, פארוואס האב איך אים נישט געניג ערקלערט די סכנה פון די אלע פאטייען, ער וואלט מיר דאך זיכער אויסגעהערט און אפשר אפילו אויסגעפאלגט. נאכדערצו האט דאך דער טאטע דאס געזאגט ממש איידער ער האט זיך געזעגט פון אונז... הלוואי איך זאל זיך נאך אמאל ארויס דערזעהן פון דעם ביטערן תפיסה, איך וועל באלד אפיר זוכן מיין ברודער און אים דערציילן וואספארא אומרעכט 'זיין' באליבטע פארטיי איז קעגן מיר באגאנגען...'
'ס'איז צייט מיר זאלן פטור ווערן פון די אידישע בחורים'לעך וואס געפינען זיך שוין דא איבער א וואך, קיינער פון זיי האלט זיך נישט ביים עפענען דאס מויל און פארציילן וואו עס האלטן זיך אויף זייערע חברים, איך קלער אז מיר קענען זיי שוין שיקן ווייטער' האט דער הויפט אויספארשער געלאזט הערן זיין מיינונג. 'האסטו שוין אויספרובירט אלע אונזערע טאקטיקן' האט דער פאליציי שעף רעאגירט דערצו, מיינענדיג דערמיט די ברוטאלע באהאנדלונגען מיט וועלכע די קאמוניסטן האבן זיך אויסגעצייכנט. 'יא' האט דער הויפט אויספארשער געענפערט א בייזער 'מיר האבן שוין אלעס פרובירט, כמעט אלע פון זיי האבן עטליכע מאל אוועק גע'חלשט דורכאויס די שווערע אויספארשונגען, אבער ס'האט נישט געהאלפן, זייער גייסט איז עפעס ספעציעל שטארק, מיר האבן אזאנס נישט געקענט בייקימען'.
דאן האט דער פאליציי שעף געגעבן זיין צושטימונג און אויסגעפירט 'פיין, אויב אזוי קענען מיר זיי שוין לאזן גיין ווייטער צום קאמוניסטישן גן עדן. ווען איז באשטימט דעם קומעדיגן טראנספארט קיין סיביר?' 'אויף מארגן אוונט, איך וועל זיי שוין זעהן צו ערלעדיגן ברייט פלאץ אויפן באן' האט דער אויספארשער רעאגירט מיט א געלעכטער...
ניינטער קאפיטל
גאנץ גלאטיג איז דעברא אריבער דעם גרעניץ צווישן די רוסישע און דייטשע טעראטאריע. איינמאל דעברא האט געצייגט פארן גרעניץ וועכטער זיין אויסצייכענונג פארן גרעדואירן די לעקציעס אנגענימען צו ווערן אין די 'סטאסי' געהיים-דינסט, האבן זיך גלייך אלע טויערן געעפענט, אדרבה, די גרעניץ וועכטער האבן אים גאר פרובירט צו געפעלן און אויפגענימען מיט די גרעסטע ערע און כבוד.
דעברא האט געדענקט אז דאס לעצטע בריוו וואס ער האט געקריגן פון חיים איז געקימען פון ביאלאסטאק. ער האט דעריבער געווענדע זיינע טריט מיט א שנעלע אימפעט קיין ביאלאסטאק.
זיצנדיג אין באן אויפן וועג קיין ביאלאסטאק האט דעברא כמעט פארגעסן וואו ער געפינט זיך. דעברא'ס מחשבות האבן אים צוריקגעפירט צו זיינע קינדישע יארן אינעם דערפל נישט ווייט פון קראקא, ווען ער פלעגט פארברענגען טאג און נאכט מיט זיין טייערער ברודער חיים'ל. די קליינטשיגע דארף מיט אירע קוים דרייסיג איינוואוינער האט דאך געהאט אזא ספעציעלן חן, די בוימער, די וועלדער ארום, די גרינע וואסער וואס איז דורכגעלאפן אין צענטער פון שטאט, אלעס אלעס געדענקט נאך דעברא מיט יעדען קנייטש. דעברא דערמאנט זיך אפילו, אז ווען א ווילדער הינט האט זיך איין שיינעם טאג באוויזן נעבן זייער הייזקע פונקט ווען ער האט געוואלט אהיימגיין, האט עס אים אנגעהויבן נאך צו יאגן און פרובירט צו באפאלן, דאן איז זיין שטארקער ברודער חיים אים געקימען צו הילף, ער האט זיך שנעל איינגעהאנדלט א דיקע האלץ מיט וועלכע ער האט נאך גרויס מיה באוויזן אפצושרעקן דעם הינט און אים פארשיקט צוריק אין וואלד אריין.
אנקימענדיג קיין ביאלאסטאק האט שוין דעברא נאכאמאל געהאט מיטגעלעבט זיינע יונגע יארן, זיין מוח האט נארוואס לעבעדיג איבערגעשפילט זיין יונג לעבן ווי עס וואלט ווען נעכטן פאסירט. אייגנטליך איז דאס נישט דאס ערשטע מאל וואס זיין כוח הדמיון ארבעט אזוי פיבערהאפטיג, יעדע איבעריגע מינוט לאזן אים זיי אים נישט צוריה, נאכאנאנד דערוועקן זיי אים אין דערמאנען אים פון זיינע פרומע עלטערן און משפחה וועלכע האבן זיך מיט אים אפגעגעבן אזוי אויסערארנטליך, זייער געשמאקע און לעבעדיגע גייסט ערוועקט אין אים א קוואל פון נאסטאלאגיע, די ליבע וואס זיי פלעגן אים אלעמאל געבן גייט אים נישט ארויס פון זיינע מוח קעמערליך.
דעברא שפירט שוין ניטאמאל קיין שוואכקייט אין די פיס, זיי לויפן ווי אין די לופט אן קיין אפשטעל. אט אט קומט שוין דער גליקליכער מינוט ווען זיין ברודער חיים וועט אים געבן זיין ליבליכע קלאפ אין פלייצע. דעברא חלומט שוין וויאזוי זיין ברודער וועט אויפנעמען דעם איבערראשנדן באזוך, 'ער ווייסט דאך ניטאמאל אז איך קום אצינד צו אים, צו זיין פרייד וועט אוודאי נישט זיין קיין גרעניץ. איך ווארט שוין קוים צו הערן זיין גיט ווארט וועלכע ער האט אלעמאל אויפן פלאץ. איך האף אבער ער זאל נישט מאכן קיין וועזן פון מיין אויסזעהן און קליידער, נע, ער וועט זיכער גארנישט זאגן, ער פלעגט מיר קיינמאל נישט פרובירן איינצוטיילן אין מיין פריוואטע לעבן...' האט דעברא געטראכט צו זיך ארויסגייענדיג פונעם באן סטאנציע אין ביאלאסטאק.
דעברא שפעקולירט נישט קיין רגע, ער זוכט אפיר א איד און געט אים א פרעג 'זאג נאר ר' איד, וואו געפינען זיך די נאווארדיקע בחורים?' די ערשטע צוויי אידן וועמען דעברא האט אנגעטראפן האבן געגעבן א קרום מיט נאז און זיך אוועק געדרייט און ווייטער געגאנגען. דאן האט אבער דעברא באמערקט פונדערווייטנס א גרופע אידישע בחורים'לעך, 'אויב געפינט זיך נישט חיים צווישן זיי, וועלן זיי אבער מיר זיכער קענען ענפערן וואו ער דארף זיך צו געפינען' האט דעברא געהאפט.
'בחורים'לעך, זענט איר נאווארדיקע?' 'יא' איז געקימען א שנעלער אבער א שטילער ענפער. 'איך זיך מיין ברודער חיים, ער דרייט זיך צווישן אייך, ווייסט איר וועמען איך מיין?' 'יא, יא, אוודאי ווייסן מיר וועמען איר מיינט, חיים'ל איז דאך פון אונזערע חברה...' 'נו, וואו געפינט ער זיך, וואו דארף ער יעצט צו זיין?' 'אמממ..... ער איז דארט... יא, אין דעם פעסטונג, יא, ליידער ליידער, ער איז אריינגעפאלן אין די נעץ פון די קאמוניסטן...'
דעברא ווערט ווייס ווי קאלעך, דאס בליט קומט אים ארויף אין קאפ, ער גלייבט נישט וואס זיינע אויגן זעהן. דער מעכטיגער ברוינער פעסטונג האט אים פליצלונג געמאכט שווינדלען... 'ווער וואלט אזאנס געגלייבט, דו קאמוניסטן האבן זיך גענימען איבער מיין ברודער?! פארוואס פארווען פארוואו...'
ווען די בחורים'לעך האבן דערזעהן זיין שאק און שוידער און אויפגעפאסט אז דאס איז גאר חיים'ס ברודער, האבן זיי אים גלייך געווינקען ער זאל זיי נאכגיין. דעברא האט געפאלגט און נאכגעגאנגען די בחורים.
נאכן גיין עטליכע גאסן זענען זיי אנגעקימען צו א קליינע רויטע הייזקע, די בחורים זענען זיך אלע פליצלינג צוגאנגען און בלויז איינער איז געבליבן און צוגערופן דעברא צו זיך. דעברא האט זיך דערשראקענערהייט דערנענטערט בעת דער בחור'ל מיטן שווארצן דאטשיק און א קליין שווארץ בערדל הייבט אן רעדן מיט א שטילן קול
'הער צו, דו דארפסט פארשטיין, מיר זענען דא אונטער דעם קאמוניסטישן רעזשים, אלעס מיז זיין באהאלטן און פארשלייערט, די עקזיסטענץ פון 'די נאווארדיקע בחורים' איז א מיליטערישער סוד, קיינער אויסער אירע געציילטע מיטגלידער ווייסן ניטאמאל אז זי עקזעסטירט. איר זאלט זיך פון איצט און ווייטער אבאכט געבן וויאזוי איר רעדט דא, וויבאלד צוליב איין אומשילדיג ווארט קענט איר קריגן א איין-וועג באלעט קיין סיביר. נאכן זעהן אז איר זענט באמת חיים'ס ברודער האבן מיר מחליט געווען אייך צו געטרויען, אבער זייט וויסן אלעס וואס ווייסט און וואס איר וועט געוואויר ווערן פון אונזערע אקטיוויטעטן דארף געהאלט ווערן בסוד, ווייל אז נישט וועלן מיר אלע ליידן און נאכמער אייער ברודער חיים'
צענטער קאפיטל
פיין איך וועל קיינעם נישט דערציילן איבער אייער גרופע' – האט דעברא זיך אנגערופן צום בחור'ל מיט וועמען ער האט זיך דא נארוואס באקענט. דאן האט דעברא אראפגעלאזט דעם טאן און פארגעזעצט 'אבער איך ווייס דאך ניטאמאל פארוואס מיין ברודער געפינט זיך אצינד אין טורמע...'
'דער סיבה איז זייער א פשוטע. איך האב אייך דאך פארציילט אז אונזער גרופע'ס אקטיוויטעטן זענען קעגען די קאמוניסטישע געזעצן, זיי דערלויבן דאך נישט צו פארשפרייטן אידישקייט פאר די יונגווארק, דאס ווערט פאר זיי פאררעכנט ווי א ווידערשפעניגונג אינעם קאמוניסטישן אידיאלאגיע. דיין ברודער איז געווען פון אונזערע בעסטע קעמפער אויפן פראנט, ער האט זיך פאר קיינעם נישט אפשגעשטעלט און זיך נישט דערשראקן פאר קיין זאך אויב האט ער אנעקענט אז דאס וואס ער טיט איז ריכטיג. מיט בלויז ארום צוויי וואכן צוריק האט פאסירט אט דעם שרעקליכן אומגליק און דיין ברודער אינאיינעם מיט נאך עטליכע פון אונזערע חברים זענען געכאפט געווארן רויט-האנטיג דורך אגענטן וואס זענען אונטערגעשטעלט געווארן דורך די פארשאלטענע קאמוניסטישע געהיים דינסט'
הערענדיג דאס, איז דעברא אויפגעשוידערט געווארן ביז גאר. 'איך זעלבסט בין דאך אויך א מיטגליד און אט די דאזיגע געהיים פאלאציי...'
דאס גאנצער ארום האט אים אנגעהויבן שווינדלען, בילדער פון זיין טייערער ברודער חיים שווימען אים ארויף אויפן מוח אויבערפלאך, פון אן אנדער ווינקל אין זיין מוח שטרוימען ארויס די קאמוניסטישע אידיאלאגיעס און פראפאגאנדא מיט וועלכע ער איז פארטעמט געווארן דורכאויס זיינע צענערלינג יארן. דאקעגען דערמאנט זיך דעברא, אז ער האט דא ביי זיך טאש זיינע פאפירן וואס ווייזן איבער אז ער איז נארוואס אפיציעל אריינגענימען געווארן אינעם 'סטאסי'... דעברא איז ממש פארטייפט געווארן פון די אלע קעגענגעזעצטע מחשבות וואס רינגלען ארום זיין מוח, ער האט אים אנגעהויבן שלעכט צו ווערן, דאס אטמען האט זיך אים פארשטייטערט און א נאסע שווייץ האט אים באגאסן.
'ר' יוד איר זענט בסדר'
'יא, יא, אלעס איז בסדר' 'זאג מיר נאר – פרובירט דעברא צו שטארקן זיין אפגעשוואכטע שטימע – איז פארהאן א מעגליכקייט צו קענען באזוכן מיין ברודער אין טורמע?'
'ניין, דער רשעות'דיגער קאמוניסטישער רעזשים ערלויבט נישט צו באזוכן ארעסטאנטן וואס זענען אין טורמע מיט אויפשטאנד-קלאגעס. נאכמער, געווענליך ווערן מער די דאזיגע ארעסטירטע קיינמאל נישט באפרייט, זיי זעהן מער נישט אין זייער לעבן דעם שיין פונעם פרייען זון'
'וואס הייסט, זיי פארבלייבן אין די פונסטערע טורמע קעלערן אזויפיל יארן ביז צו זייער לאנגזאמע טראגישע טויט' – האט דעברא געפרעגט מיט ווייטאג.
'ניין, ס'איז נישט ממש אזוי ביטער ווי איר לייגט עס אראפ, ס'איז אייגנטליך פיל פיל ערגער. נאך וואס די אויספארשונג קאמיסיע פארענדיגט זייער ברוטאלע אויספארשונג ווערן די העפטלינגען געפירט מיט א איין-וועג באן קיין סיביר, דארט פארבלייבן זיי אייביגע קנעכט פון אונזער בליט-דורשטיגע פירער – סטאלין'
אוי וויי, וואס טיה איך דא, וויאזוי גיב איך מיר אן עצה, איך בין דאך ספעציעל געקימען באזוכן מיין ברודער אזא ווייטע און אויסמאדערנדע וועג. וויאזוי איז דאס מעגליך אז אונזער געטרייער פירער זאל זיין אזוי לייכטזיניג מיט זיינע אייגענע בירגער. ווי קען איך גיין פון דאנעט און איבערלאזן מיין ברודער חיים'ל שמאכטן אין די סיבירישע פרעסטן. ניין, איך טרעט נישט ארויס פון דעם שטאט בעפאר מיין פלייצע קריגט נישט קיין גלעט פון מיין ברודער!
דעברא שטייט ווייטער בעת זיינע מחשבות זידן און קאכן, ער באמערקט ניטאמאל אז דער יונג בחור'ל איז שוין לאנג פארשווינדען געווארן...
פארזעצונג קומט אי"ה
- אויסגערעכנט
- שר ששת אלפים
- תגובות: 6712
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 10, 2015 9:50 pm
- שמעלקא זאפטיגער
- שר האלפיים
- תגובות: 2388
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 15, 2016 3:19 pm
- לאקאציע: איינגעטינקען
eller האט געשריבן:איש החסד האט געשריבן:ווי דער עולם באמערקט אוודאי איז מיין מהלך הדמיון אינגאנצן אנדערש ווי 'אב זקן'ס'. איז דער עולם אינטערעסירט איך זאל ענדערש פרובירן נאכצומאכן אב זקן'ס מהלך אדער פארבלייבן מיט מיין סארט סטיל?
טריי ביידע די מעשה אויף די סטייל און א אנדערע אויף אלטען טאטענס סטייל ושלום על ישראל.
אבער לויט מיין מיינונג אנדערש מאך אים נאך . כ'האב ספעציעל הנאה געהאט פון זיין מהלך עפעס אויסערגעווענליך ..
מיין בליק אויף איי וועלט
- שמעלקא זאפטיגער
- שר האלפיים
- תגובות: 2388
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 15, 2016 3:19 pm
- לאקאציע: איינגעטינקען
געקלערט האט געשריבן:wow wow איש החסד איך בין אמת'דיג ערשטוינט פון דיין טאלאנט, דיין דראמאטישקייט, שפראך, און כח הדמיון, די מעשה איז גאר הערליך צוזאמגעפלאכטן, גיי אן ווייטער מיט די מעשה און איך פראזענדליך האלט אז די קענסט רואיגערהייט ארויסגעבן א ביכל דערפון, ס'איז נישט ווייניגער אינטערסאנט ווי חיים וואלדער און יאיר וויינשטאק'ס מעשיות (נאכנישט ווי י' ווייס) און איך מאך נישט יעצט קיין וויץ, איך האב אלץ קינד אדורך געליינט אלע ביכער און איך זאג דיר אז די האסט די טאלאנט און אז די וועסט זיך ערענסט אריינלייגן אין די זאך קענסטו שטארק מצליח זיין.
שמו האט געשריבן:געוואלדיג ייש"כ מרובה גיי אן פעסט
אויסגערעכנט האט געשריבן:יהודי האט געשריבן:בלייב ווער די ביסט. עס איז געוואלדיג ! ישר כח
קאטשקע האט געשריבן:massive
אויסגערעכנט האט געשריבן:אייוועלט פארמאגט א נייער שטערן, דער איז גאר גוט
פרוביר אויך האט געשריבן:וואוילע שעפעלע האט געשריבן:איש דו ווערסט מיר בעסער פון מינוט צו מינוט!
עס שפינט זיך דא א העכסט דראמאטישע מעשה אונטער אונזער רוקן ווען ידע פאר שעה וואקסט ארויס א פרישער פארזעצונג... ביסט געוואלדיג!!
אויסגערעכנט האט געשריבן:עס זעט אויס ווי עס קומט א גוטס... עס איז שוין גוט אבער עס זעט אויס ווי מיר קריכן אריין אין א טיפע זימפ..
עס וואלט גוט געווען אז סוף פון יעדע חלק פון די מעשה זאל זיין א לינק אריין דא צו קאמענטירען, אזוי וועט מען געדענקען גלייך צו קאמפלימענטירן, און אזוי וועט מען געדענקן אז עס איז דא א אשכול דערפאר, און מען זאל נישט מיגב זיין אין יענע אשכול.
לכאורה האט געשריבן:העכסט פראפעסיאנאל.
שמו האט געשריבן:איש החסד
דו טוסט מיט אונז א חסד
מיטן באשרייבן דעם געוואלדיגן מעשה
וואס איז להפליא אפי' שמעולם לא נעשה
גיי אן ווייטער מיט א געשמאק
און דערפריש אונז מיט דיין געבאק
לכאורה האט געשריבן:ר' איש החסד, איר האט א פיינעם טאלאנט
רינדעכיג האט געשריבן:Wordless!!! Keep 'em coming
נישטא קיין ווערטער!
- חושב מחשבות...
- שר האלף
- תגובות: 1007
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך מארטש 16, 2016 9:25 pm
- לאקאציע: בין שמים לארץ
- אויסגערעכנט
- שר ששת אלפים
- תגובות: 6712
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 10, 2015 9:50 pm
eller האט געשריבן:eller האט געשריבן:איש החסד האט געשריבן:ווי דער עולם באמערקט אוודאי איז מיין מהלך הדמיון אינגאנצן אנדערש ווי 'אב זקן'ס'. איז דער עולם אינטערעסירט איך זאל ענדערש פרובירן נאכצומאכן אב זקן'ס מהלך אדער פארבלייבן מיט מיין סארט סטיל?
טריי ביידע די מעשה אויף די סטייל און א אנדערע אויף אלטען טאטענס סטייל ושלום על ישראל.
אבער לויט מיין מיינונג אנדערש מאך אים נאך . כ'האב ספעציעל הנאה געהאט פון זיין מהלך עפעס אויסערגעווענליך ..
אבער ווען דו ביסט איך, און איך בין דו, דעמאלסט בין איך נישט איך, און דו ביסט נישט דו...
והמבין יבין.
קרעדיט: כ'געדענק נישט.
- אויסגערעכנט
- שר ששת אלפים
- תגובות: 6712
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 10, 2015 9:50 pm
אויסגערעכנט האט געשריבן:eller האט געשריבן:eller האט געשריבן:איש החסד האט געשריבן:ווי דער עולם באמערקט אוודאי איז מיין מהלך הדמיון אינגאנצן אנדערש ווי 'אב זקן'ס'. איז דער עולם אינטערעסירט איך זאל ענדערש פרובירן נאכצומאכן אב זקן'ס מהלך אדער פארבלייבן מיט מיין סארט סטיל?
טריי ביידע די מעשה אויף די סטייל און א אנדערע אויף אלטען טאטענס סטייל ושלום על ישראל.
אבער לויט מיין מיינונג אנדערש מאך אים נאך . כ'האב ספעציעל הנאה געהאט פון זיין מהלך עפעס אויסערגעווענליך ..
אבער ווען דו ביסט איך, און איך בין דו, דעמאלסט בין איך נישט איך, און דו ביסט נישט דו...
והמבין יבין.
ער שרייבט דאך אליין אז ער קען גיין אויף זיין סטייל..
מיין בליק אויף איי וועלט
- שמעלקא זאפטיגער
- שר האלפיים
- תגובות: 2388
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 15, 2016 3:19 pm
- לאקאציע: איינגעטינקען
מיר זענען אנגעצויגן ווי די טערקן אין פראנקרייך!!
-
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 422
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג אוקטובער 13, 2016 11:37 pm
- לאקאציע: בבית ה'
- שמעלקא זאפטיגער
- שר האלפיים
- תגובות: 2388
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 15, 2016 3:19 pm
- לאקאציע: איינגעטינקען
איך וויל מיר פערזענליך באדאנקען פאר איש החסד...
נ.ב.
ביטע נישט מיט סטראשונקעס, ווילסט זיך נישט פארמעסטן מיט מיר...
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: גרינע, וואלברוזש'ע רבי און 20 געסט


c: text/html

text:
"גראסערי דעליווערי טשארדזש"
- farshlufen
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 18266
- זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
- לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק
--
כ'פארשטיי נישט טייל גראסעריס פארן האלטן די אומ'אחריות'דיגע ארבייטער פון די שכנות'דיגע מדינות, זיי לייגן צו גאר ווינציג קאפ צו די ארבעט און מאכן א המון טעותים, חוץ וואס די קאפ ליגט זיי פארטונקען אין גרף של רעי כל היום. ואולי הא בהא תליא.
-
- שר האלף
- תגובות: 1327
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יולי 26, 2016 5:36 pm
farshlufen האט געשריבן:רעדט איר פון די פראצענט פון די מארקאפ.
--
כ'פארשטיי נישט טייל גראסעריס פארן האלטן די אומ'אחריות'דיגע ארבייטער פון די שכנות'דיגע מדינות, זיי לייגן צו גאר ווינציג קאפ צו די ארבעט און מאכן א המון טעותים, חוץ וואס די קאפ ליגט זיי פארטונקען אין גרף של רעי כל היום. ואולי הא בהא תליא.
אפשר געבסטו זיי אן עצה
וועם דען זיי זאלן ניצן
- lebediger berel
- שר האלפיים
- תגובות: 2069
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 17, 2008 11:17 am
למשל אז מ'לייגט ארויף 35% מארקאפ ווען א ברויט קאסט אים א דאללער מאכט דער גראסערי GROSS פראפיט 35 סענט און ווען א ברויט קאסט אים 3 טאלער וועט ער בעטן דערפאר 4.05 און ער וועט האבן געמאכט דערויף 1.05 האט ער נישט מער געלט צו באצאלן פאר די לעיבאר און אווערהעד?
- יאצמעך
- שר האלף
- תגובות: 1788
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אפריל 13, 2015 4:09 pm
- לאקאציע: ביים עם הארץ אין מויל
ניס קראכער האט געשריבן:farshlufen האט געשריבן:רעדט איר פון די פראצענט פון די מארקאפ.
--
כ'פארשטיי נישט טייל גראסעריס פארן האלטן די אומ'אחריות'דיגע ארבייטער פון די שכנות'דיגע מדינות, זיי לייגן צו גאר ווינציג קאפ צו די ארבעט און מאכן א המון טעותים, חוץ וואס די קאפ ליגט זיי פארטונקען אין גרף של רעי כל היום. ואולי הא בהא תליא.
אפשר געבסטו זיי אן עצה
וועם דען זיי זאלן ניצן
אויב צאלט ער שוין אזא הויכע מינימום וועידש קען ער שוין נעמען לאקאלע גוים פאר די געלט.
מנהלים ביטע פירן דעם שמועס צו א צווייטע מקום.
- דונש
- שר האלף
- תגובות: 1044
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך ינואר 25, 2017 3:23 pm
- לאקאציע: שבתדיגע זמירות
אבער במציאות זענען די סופלייער'ס טאקע ארויף אבער נישט מיט קיין %200, און די די אווערהעד און לעבאר איז געשטיגען סאך מער ווי די % פון וואס די נייע מארק אפ א דאנק די סופלייער העכערונג ברענגט אריין
-
- שר האלף
- תגובות: 1327
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יולי 26, 2016 5:36 pm
יאצמעך האט געשריבן:ניס קראכער האט געשריבן:farshlufen האט געשריבן:רעדט איר פון די פראצענט פון די מארקאפ.
--
כ'פארשטיי נישט טייל גראסעריס פארן האלטן די אומ'אחריות'דיגע ארבייטער פון די שכנות'דיגע מדינות, זיי לייגן צו גאר ווינציג קאפ צו די ארבעט און מאכן א המון טעותים, חוץ וואס די קאפ ליגט זיי פארטונקען אין גרף של רעי כל היום. ואולי הא בהא תליא.
אפשר געבסטו זיי אן עצה
וועם דען זיי זאלן ניצן
אויב צאלט ער שוין אזא הויכע מינימום וועידש קען ער שוין נעמען לאקאלע גוים פאר די געלט.
מנהלים ביטע פירן דעם שמועס צו א צווייטע מקום.
איך בין (באמת) נישט אזוי באהאווענט
די לאקעל גוים מאכן נאר מינימום וועדזש ?
- lebediger berel
- שר האלפיים
- תגובות: 2069
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 17, 2008 11:17 am
- אייער_קיכל
- שר חמש מאות
- תגובות: 775
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יוני 14, 2010 7:37 pm
איך האב עם געפרעגט צו ער גייט אויך צושטעלן די סערוויסעס וואס גראסערי פלוני שטעלט צו און די פרייזן וואס בינגאו רעכנט...
הקיצור די גראסערי לייט האבן זיך געעפענט די אויגן און אנגעהויבן נאכמאכן איינער דעם צווייטן, גארנישט מיט קיין העכערע קאסט פרייזן און אווערהעד, זיי קאווערן זיך פיין ב"ה, נאר אז מ'קען מאכן א איבריגע גרינגען דאלער פארוואס נישט
יוראפ האט געשריבן:בעק טו די אלטע באבעס וועגעלעך, שלום יונה ס'איז דא עפעס א גוטע דיעל אויף עמעזאן?
viewtopic.php?f=26&t=25048&start=1025
יעצט איז גראדע דא גוטע דיעלס אויף פעמפערס און דיטערדזענטס
(די בענדעדזעס פון די אויבענדערמאנטע לינק בעטן די גראסערי דערפאר 9 דאללער)
-
- שר האלפיים
- תגובות: 2257
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יוני 09, 2015 5:47 pm
- לאקאציע: אינעם אויבערשטענס הענט
- וואס עפעס?
- שר מאה
- תגובות: 218
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג יוני 05, 2014 11:31 pm
איך וויל עכט נישט שרייבן ווייל עס איז זיכער דא א שיינע פראצענט ביים עולם וואס מיטשעט זיך באמת,אבער איך העל נאכאלס שרייבן
קודם כל אפשר איז צייט צו ענדיגן די אויפשרייבן מעשיות וואס אסאך גראאסערי בעלי בתים שרייען אז עס עסט זיי אויף די הכנסה און זיי מיזן דרייען גרויס געלט אדאנק דעם
אין הכי נמי אז סדא מענטשן וואס מיטשען זיך
אבער א גרויסע פראצענט מענטשן ניצן עס בבחינת "למה לא?"
שנית
ענק ווילן וויסן וואס איז א בראך?
אינגערלייט גייען אריין אין קענדי געשעפט אים סווייפען די פוד סטעמפס פאר אלע מיני טייערע טשאקלאדען וכדומה (כהאלט מיך איין פון שרייבן צייטונגען) אבער דער פאר דאלער - פארדעם קערט מען איבער א וועלט
abeg האט געשריבן:אין רוב גראסעריס קען מען שױן נישט אױפשרײבען אין די אינטערסאנטקײט איז אז די אלע גראסעריס װי מען קען נישט אױפשרײבען צאלן סאך שװערער פאר די האלסעילערס װי גראסעריס װאס לאזן יא אױפשרײבען(ס'הערט זך קאמיש אבער איך ארבעט אין א גרױסע עסן קאמפעני אין ס'איז א פאקט)
דאס שטימט זייער גוט ווייל א גראסערי וואס לאזט אויפרייבן האט בפשטות מער קאסטומערס , און די כלל איז אז וואס משרייבט אויף ווערט למעשה באצאלט, (אקעי נאר כמעט אלעס) און אז מבאצאלט, איז נישט קיין חילוק צו די געלט איז פאר א זאך וואס מקויפט יעצט צו א זאך וואס מ'האט געקויפט פאריגע וואך, למעשה מער קאסטומערס = מער געלט.
פארשטייט זיך מ'רעדט פון א לאנגיעריגע עסטעבלישט גראסערי וואס האט שוין גרינג די פאנדס פאר די וואך צוויי, פון ווען מקויפט ביז מבאצאלט.
-
- שר האלפיים
- תגובות: 2747
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג ינואר 07, 2008 8:22 am
- לאקאציע: וויליאמסבורג בריק
וואס עפעס? האט געשריבן:אז מען רעדט שוין יא....
איך וויל עכט נישט שרייבן ווייל עס איז זיכער דא א שיינע פראצענט ביים עולם וואס מיטשעט זיך באמת,אבער איך העל נאכאלס שרייבן
קודם כל אפשר איז צייט צו ענדיגן די אויפשרייבן מעשיות וואס אסאך גראאסערי בעלי בתים שרייען אז עס עסט זיי אויף די הכנסה און זיי מיזן דרייען גרויס געלט אדאנק דעם
אין הכי נמי אז סדא מענטשן וואס מיטשען זיך
אבער א גרויסע פראצענט מענטשן ניצן עס בבחינת "למה לא?"
שנית
ענק ווילן וויסן וואס איז א בראך?
אינגערלייט גייען אריין אין קענדי געשעפט אים סווייפען די פוד סטעמפס פאר אלע מיני טייערע טשאקלאדען וכדומה (כהאלט מיך איין פון שרייבן צייטונגען) אבער דער פאר דאלער - פארדעם קערט מען איבער א וועלט
דאס איז א געמיינע שלעכטע סטעיטמענט, האסט גיטראפען א אינגערמאן קויפן טייערע טשאקאלאד, אשר על כן גייסטו העכערן פרייזן, 90 פראצענט קויפט נישט קיין טייערע טשאקאלאד, און א רחמנות איז דער אינגערמאן וואס מוז נעבעך דאס צושטעלן.
אבער עס איז א סטופיד חשבון אויך, די גראסערי איז א ביזנעס, ער מעג טשארדשן וואס ער וויל און דארף בכלל נישט קיין תירוצים, נאר ער זאל געדענקן אז די קאנסומער מעג אויך קויפן ווי ער וויל, עמעזאן און וואלמארט גייט נישט אן די טייערע טשאקאלאד וואס פלוני אלמוני האט געקויפט, זיי זענען דא פאר ביזנעס, זיי שטעלן צו סערוויס און גוטע פרייזן בסבר פנים יפות, אז די לאקאל גראסעריס וועלן עביוזן זייער קאסטומער וועלן זיי זיך טרעפן אן קאסטומערס, און איך וויל נאר זאגן אז עמעזאן און וואלמארט ארבעטן שוין א יאר צו קענען עקסעפטן פוד סטעמפס אנליין.
- וואס עפעס?
- שר מאה
- תגובות: 218
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג יוני 05, 2014 11:31 pm
, עמעזאן און וואלמארט גייט נישט אן די טייערע טשאקאלאד וואס פלוני אלמוני האט געקויפט, זיי זענען דא פאר ביזנעס, זיי שטעלן צו סערוויס און גוטע פרייזן בסבר פנים יפות, אז די לאקאל גראסעריס וועלן עביוזן זייער קאסטומער וועלן זיי זיך טרעפן אן קאסטומערס, און איך וויל נאר זאגן אז עמעזאן און וואלמארט ארבעטן שוין א יאר צו קענען עקסעפטן פוד סטעמפס אנליין.
דא שטעקט די טעות
אמעזון איז נישטא צו מאכן געלט פון די עצם סעיל
אנשטאט האבן זיי אנדערע וועגן פון מאכן געלט אריינגערעכענט די "פריים פי" פון וואס זיי מאכן שווערע מעליאנען
- maybeeynot
- שר האלף
- תגובות: 1199
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג יולי 10, 2012 2:34 pm
- לאקאציע: אויף דיין סקרין
- משהזוךמיר
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4246
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך סעפטעמבער 14, 2016 3:24 pm
- לאקאציע: איך קען נישט אויסזאגן ווייל משה וועט מיך קענען טרעפן
וואס עפעס? האט געשריבן:, עמעזאן און וואלמארט גייט נישט אן די טייערע טשאקאלאד וואס פלוני אלמוני האט געקויפט, זיי זענען דא פאר ביזנעס, זיי שטעלן צו סערוויס און גוטע פרייזן בסבר פנים יפות, אז די לאקאל גראסעריס וועלן עביוזן זייער קאסטומער וועלן זיי זיך טרעפן אן קאסטומערס, און איך וויל נאר זאגן אז עמעזאן און וואלמארט ארבעטן שוין א יאר צו קענען עקסעפטן פוד סטעמפס אנליין.
דא שטעקט די טעות
אמעזון איז נישטא צו מאכן געלט פון די עצם סעיל
אנשטאט האבן זיי אנדערע וועגן פון מאכן געלט אריינגערעכענט די "פריים פי" פון וואס זיי מאכן שווערע מעליאנען
וואס מאכט אייך טראכטן אז עמעזאן מאכט נישט קיין געלט פון יעדע סעיל?
- משהזוךמיר
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4246
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך סעפטעמבער 14, 2016 3:24 pm
- לאקאציע: איך קען נישט אויסזאגן ווייל משה וועט מיך קענען טרעפן
- farshlufen
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 18266
- זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
- לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק
וואס עפעס? האט געשריבן:, עמעזאן און וואלמארט גייט נישט אן די טייערע טשאקאלאד וואס פלוני אלמוני האט געקויפט, זיי זענען דא פאר ביזנעס, זיי שטעלן צו סערוויס און גוטע פרייזן בסבר פנים יפות, אז די לאקאל גראסעריס וועלן עביוזן זייער קאסטומער וועלן זיי זיך טרעפן אן קאסטומערס, און איך וויל נאר זאגן אז עמעזאן און וואלמארט ארבעטן שוין א יאר צו קענען עקסעפטן פוד סטעמפס אנליין.
דא שטעקט די טעות
אמעזון איז נישטא צו מאכן געלט פון די עצם סעיל
אנשטאט האבן זיי אנדערע וועגן פון מאכן געלט אריינגערעכענט די "פריים פי" פון וואס זיי מאכן שווערע מעליאנען
וואס עפעס? [..]
וואס עפעס? האט געשריבן:, עמעזאן און וואלמארט גייט נישט אן די טייערע טשאקאלאד וואס פלוני אלמוני האט געקויפט, זיי זענען דא פאר ביזנעס, זיי שטעלן צו סערוויס און גוטע פרייזן בסבר פנים יפות, אז די לאקאל גראסעריס וועלן עביוזן זייער קאסטומער וועלן זיי זיך טרעפן אן קאסטומערס, און איך וויל נאר זאגן אז עמעזאן און וואלמארט ארבעטן שוין א יאר צו קענען עקסעפטן פוד סטעמפס אנליין.
דא שטעקט די טעות
אמעזון איז נישטא צו מאכן געלט פון די עצם סעיל
אנשטאט האבן זיי אנדערע וועגן פון מאכן געלט אריינגערעכענט די "פריים פי" פון וואס זיי מאכן שווערע מעליאנען
?seriously
- וואס עפעס?
- שר מאה
- תגובות: 218
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג יוני 05, 2014 11:31 pm
-
- שר האלפיים
- תגובות: 2747
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג ינואר 07, 2008 8:22 am
- לאקאציע: וויליאמסבורג בריק
- משהזוךמיר
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4246
- זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך סעפטעמבער 14, 2016 3:24 pm
- לאקאציע: איך קען נישט אויסזאגן ווייל משה וועט מיך קענען טרעפן
וואס עפעס? האט געשריבן:נישט נאר פריים
זיי מאכן פון נאך הונדערט פלעצער אריינגערעכנט עדס וואס קאסט די הויזן
אבער יא
אמעזון פארקויפט טויזענטע אייטעמס אן פראפיט פון די עצם סעיל דירעקט
יעדע אייטעם וואס ווערט פארקויפט אויף עמעזאן דורך א צווייטער סעלער, מאכט עמעזאן געלט דערויף.
פלאס זיי מאכן געלט ווען דו קויפסט שיפינג דורך זיי.
און, יא דו מוזט קויפן שיפונג דורך זיי....
פלאס זיי טשארדזשן א חודש'ליכע פי צו קענען פארקויפן.
און דאס איז נאך פאר'ן רעכענען צו וועם גייט די שיפינג טשארדזש וואס דער נישט פריים קאסטומער צאלט אויף אן ארדער אונטער $35.
וואס יא, ווען עמעזאן זעט אז זייערס א סעלער האט גוד גאואינג אייטעם, וועלן זיי זיך אריינלייגן דערין, און עס פארקויפן בילאו קאסט כדי ארויסצורוקן די קאנקורענטן, און דערנאך מאכו געלט דערויף...
נודה לך האט געשריבן:יישר כח מנהלים פארן אפטיילן די אשכול
מיין בליק אויף איי וועלט
צוריק צו “אידישע און וועלטליכע נייעס”
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: Burach_Nussen, Google [Bot], טיפיקעל, ממש אזוי, שמערלער און 28 געסט

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
אבאמאקעיר העלט קעיר טעד קרוז טראמפקעיר סוזען קאלינס פאליטיק פון דער יוד קאנגרעס רענד פאול רעפובליקאנער פארטיי טראמפקעיר ביל אפיציעל דערנאך
וואשינגטאן – נעכטן איז פעסטגעשטעלט געווארן אז "טראמפקעיר", דער ביל וואס רעפובליקאנער אינעם סענאט ווילן באשטעטיגן צו אנולירן טיילן פון אבאמאקעיר, איז אפיציעל טויט, טראץ וואס די רעפובליקאנער ווילן עס נאכנישט מודה זיין אפענערהייט. די רעפובליקאנער פארמאגן 52 סענאט זיצן, וואס באדייט אז זיי קענען זיך ערלויבן צו פארלירן 2 שטימען אויפ'ן ביל, וואס דאן וועט עס באקומען 50 שטימען און וויצע פרעזידענט פענס וועט אריינגעברענגט ווערן צו זיין די 51'סטע שטימע אויף צו באשטעטיגן דעם ביל. ווי געמאלדן נעכטן, האט סענאטאר מעקעין שוין געמאלדן זיין אפאזיציע, וואס האט באדייטעט אז אינאיינעם מיט סענאטאר רענד פאול, וועלכער האט זיך שוין פאריגע וואך ארויסגעשטעלט דערקעגן, האט דער ביל בלויז געהאט 50 מעגליכע שטימען, און נעכטן האט עס אויך דאס פארלוירן, ווען סענאטאר טעד קרוז און סענאטארשע סוזען קאלינס, האבן ביידע געמאלדן אז זיי וועלן שטימען דערקעגן, באדייטנדיג אז עס זענען בלויז דא מעגליכע 48 שטימען פאר'ן ביל, ווייט פון גענוג וויפיל עס דארף זיין דאס צו קענען באשטעטיגן.
ווי איז דאס געשעהן?
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
שערי חסד
שערי חסד געגנט איז אן אלטע געגנט אין ירושלים, וואו אסאך גדולים האבן געוואוינט דארט, געגרינדעט און תרס"ח ס'געפינט זיך אין שכינות מיט שכונת רחביה.
די הויפט שול, וואס מ'האט געעפנט ביי דער גרינדונג פונעם געגנט, איז די גר"א שול, וואו עס געפינט זיך די "שטיבלעך" פאר מנינים. אין תר"ץ האבן די חסידים אויפגעשטעלט די קהל חסידים שול.
פון די גדולים וואס האבן דארטען געלעבט זענען:
- הרב שלמה זלמן אויערבאך
- הרב שלום שוואדראן
די ישיבה מעלות התורה פון רבי שמואל אויערבאך איז דארט, אויך די "מדרש שמואל" ישיבה פון הרב בנימין מאסקאוויטש.


text:
א גאסט אויף א ווייל... ** (צוגעלייגט אן אנקעטע) **
אחראי: אחראי
וואס עפעס זאל מען קענען לייקן ניק'ס אדער קענען לייקן עטליכע מאל וכדו'.
וואס איך פארשטיי יא וואלט אפשר געווען א סברא, אז מען זאל נישט קענען זעהן "ווער" עס האט געלייקט די קאמענט, מען זאל נאר קענען זעהן א נומער אזוי ווי ביי די שטים בודקעס. אבער עס איז דא שטארקע סברות פארקערט אויך.
---------
בכל אופן האב איך גרויס הנאה אז דער עולם רופט זיך אן ווארעם צו מיין אפיעל, לאמיר האפן אז מען וועט ערגעץ אנקומען.
צו קענען מיט א דרוק מיט א קנעפל צושטימען און מחזק זיין וואס א צווייטער האט געשריבן.
האלט איר דען נישט אזוי?
זיכער יא!
דאן רופט זיך אן דא: אנקעטע: דאנק קנעפל
- לכתחילה אריבער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 19987
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 09, 2010 7:20 pm
- לאקאציע: למטה מעשרה
די ערשטע שטיק צייט גייט פליען לייקס רעכטס און לינקס. יעדער גייט לייקן יעדעם אלס.
דערנאך קען געשען פיר זאכען.
1) אדער עס וועט ווערן "ביליג", און אלע וועלן אויפהערן לייקן אינגאנצן,
2) אדער אז עס וועט ווערן "נארמאל" די סיסטעם, און מען וועט טאקע נאר לייקן ווי עס קומט,
3) אדער אז ביי טייל וועט עס ווערן "נארמאל" און ביי די איבריגע גייט עס זיין אדער "ביליג" - און מען וועט נישט לייקן בכלל -, 3.1) אדער "פארוואס נישט" און - מען וועט לייקן רעכטס און לינקס -.
אפי' אין בעסטן פאל - אפציע 2 - וועלן אלס זיין די וואס וועלן "לייקן" פאר א זכות פארן יום הדין! און עס איז א שטארקע פראגע, ווילאנג "אפציע 2" קען אנהאלטן בכלל.
כאטש עס איז אביסל שווער, טוט זיך באדאנקען מיט אייגענע ווערטער, - אדער אין א געוויסע זין אפי' א "צוטיר - טראגען א געוויסע "חשיבות". געווענדליך מיינט מען עס ווען מען שטרענגט זיך אן צו שרייבן, און אפי' עס איז נישט ערענסט, איז דאך א קל וחומר בן בנו של קל וחומר אז מיט א "לייק" קנעפל, וועט עס זיין סאך סאך אפטער.
אלזא, מיינע טייערע פריינד, קאלעגעס, מיטארבייטער, מיין שטימע איז ..... ניין!!
ניין איז עס געווען, ווען מען האט עס ערשט ארויף געברענגט, און ניין בלייבט עס!
- קנאפער ידען
- שר שמונת אלפים
- תגובות: 8160
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 06, 2013 10:06 pm
- לאקאציע: וואו דער באשעפער וויל
- פארבינד זיך:
גוגל האט געשריבן:והנה און נון האט געשריבן:אויך אמת. און אפשר זאל מען פאר די זעלבע סיבה אויך נישט קענען זען וויפיל א ניק איז געלייקט געווארן.
וואס וועט שוין געשען אז מען וועט זעהן וויפיל מאר ער איז געווארן געלייקט??? אבער קען טאקע זיין אז ביסט גערעכט
עס וועט מאכן צו א גרויסע קאמפעטישען ניקווייז, און געוויסע וועלן זיך פילן שטארק אראפגעקלאפט.
-----
איך בין גאנץ א "קנאפער ידען", אבער קנאת סופרים תרבה… איך וויל וויסן ווי מער.
מען קען מיר קאנטעקטן אין טשעט אדער אימעיל gilyoinois@gmail.com
- והנה און נון
- שר האלף
- תגובות: 1144
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג ינואר 24, 2012 3:02 am
- והנה און נון
- שר האלף
- תגובות: 1144
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג ינואר 24, 2012 3:02 am
איך וואלט געזאגט אז וויבאלד דו באקומסט ב"ה פיינע פידבעק פון דיינע געשמאקע ארטיקלען וואס זענען טאקע באגריסענד-ווערד, און כמעט אויף יעדע זאך לענגערע זאך וואס דו שרייבסט באקומסטו זאפטיגע קאמלימענטן פון מער ווי איין ניק, דערפאר קען מען זאגן אויף דיר אז א זאטער פארשטייט נישט דעם הונגעריגן. איך רעד פון אייגענע ערפארונג, איך שרייב אסאך מאל זאכן, קאמענטס, וואס עס ליגט דערין ימ'ן מיט צייט, קאפ, און געדולד, און ווען עס ווערט פארשוועמט אן באקומען קיין געהעריגע פידבעק שפירט זיך עס אנטוישט, בפרט אז אסאך מאל ווער איך שפעטער געוואר אז אסאך אידן האבן גאר שטארק הנאה געהאט דערפון.
נעם למשל א נייטראלע משל, מיינע שיעורים אויף ווארד (איך מיין נישט דוקא דאס, איך נוץ דאס נאר פאר א נייטראלע משל), עס איז דא שיעורים וואס זענען געווארן דאונלאדעד צענדליגע מאל, פון וואו זאל איך וויסן צו דער ציבור האט הנאה געהאט? אויף דעם ערשטן שיעור האבן זיך אנגערופן אפשר צען פופצן ניק'ס, אויף דעם צווייטן שיעור בלויז פינף און אויף דעם דריטן שיעור בלויז צוויי דריי, און אויפן לעצטן אפשר איינס. פארוואס זאל איך שרייבן ווייטער?
דער משל האט אסאך נמשל'ס, והנמשל מובן מעצמו.
--------------
מחותן האקט,
איך ווייס נישט פארוואס דו זאגסט אזוי, קודם כל מען האלט אין איין פאררעכטן און פארבעסערן דעם וועלטל.
צווייטנ'ס, מען האלט זיך אין איין אפרעדן דא, אז גוטע און זאפטיגע שרייבער'ס הערן אויף צו שרייבן, אפשר קען דאס מאכן דעם דיפערענץ ביי אסאך מענטשן. ווייניג ארטיקלען וואלטן צוגעקומען ווען איך באקום א צוואנציג דרייסיג לייק'ס אויף א זאפטיגן שטיקל וואס איך שרייב אפ?
נאר וואס דען? ווען איך נעם זיך שוין קוים די מיה צו שרייבן א געהעריגע זאפטיגע שטיקל איינמאל אין א לאנגע צייט (וואנס אין א ווייל בלע"ז), באקום איך עטליכע קאמענט'ס - טאקע זייער שיין - און דערנאך שלאפט עס איין, ווייס איך אז פיר אידן אדער צען אידן האבן הנאה געהאט, נאפ, דאס איז נישט גענוג פאר מיר נאכאמאל צו מאכן אזוי שנעל רואיגע צוויי דריי שעה צו שרייבן א ריכטיגע גוט שטיקל.
צו קענען מיט א דרוק מיט א קנעפל צושטימען און מחזק זיין וואס א צווייטער האט געשריבן.
האלט איר דען נישט אזוי?
זיכער יא!
דאן רופט זיך אן דא: אנקעטע: דאנק קנעפל
ציילט אפ וויפיל פון די וואס האבן געשטימט ניין האבן געשריבן דא א קאמענט, און דערנאך רעכנט אויס אויף פראצענט וויפיל עס קומט אויס, די רעזולטאטן וועלן זיין אינטערסאנט...
עס זעהט אויס אז די וואס שרייבן לייכט קאמענט'ס אויף אנדערע און זיי האבן דעם וועג זיך צו באדאנקן און געבן חיזוק פאר וועם זיי ווילן די שטימען אויף ניין (און דערנאך שרייבן זיי דא א קאמענט), און די וואס שרייבן נישט לייכט קאמענט'ס אויף די ארבעט פון אנדערע אבער פארט ווילן זיי האבן א וועג זיך צו באדאנקן די שטימען יא (און בלייבן דערנאך שטיל)
איך קוק יעצט נאך א זאך
קוקט איבער וועט איר זעהן אז א גרויסע פראצענט פון די וואס האבן געשטימט אויף יא און האבן זיך דערנאך אנגערופן זענען נישט די וואס ווילן זיך באדאנקן און זיי האבן נישט דעם וועג דערצו נאר מיט א שטימען דרוק אויף א קנעפל - וואס דא האבן זיי אויך געגעבן דעם שטימען דרוק אן זיך אנרופן. נאר רוב פון די זענען גוטע שרייבער'ס - טייל פון זיי גאר גוטע, און זיי האבן געשטימט יא מיטן חשבון אז עס וועט זיי געבן די אזוי נויטיגע חיזוק.
צו קענען מיט א דרוק מיט א קנעפל צושטימען און מחזק זיין וואס א צווייטער האט געשריבן.
האלט איר דען נישט אזוי?
זיכער יא!
דאן רופט זיך אן דא: אנקעטע: דאנק קנעפל
נע דעיס פאסירט נישט, קייניר ווערט נישט געקלאפט, סך הכל ווען איינער זאגט גיט, לייקט מען אים, אויב זאגט ער גארנישט דאן היפט מען אים איבער, קנאת סופרים תרבה חכמה, די רייץ פאר לייקס וועט זיין שטארק בייהילפיג אז די שרייבעריי זאל זיין פון גיטן קאליבאר, נישט סתם א גילו גירה, אויך האט עס א ווירקינג אז נישט יעדע תגובה ברויך מען ארויס צייגן א הכרות הטוב דורך אריין האקן סתם אזוי נאר צי ווינקען אז מען האט עס געליינט, עס העלפט אויך אבער א לייק איז די בעסטע מהלך,
אוי אלעס האקט
ווארד האט געשריבן:----
מחותן האקט,
איך ווייס נישט פארוואס דו זאגסט אזוי, קודם כל מען האלט אין איין פאררעכטן און פארבעסערן דעם וועלטל.
צווייטנ'ס, מען האלט זיך אין איין אפרעדן דא, אז גוטע און זאפטיגע שרייבער'ס הערן אויף צו שרייבן, אפשר קען דאס מאכן דעם דיפערענץ ביי אסאך מענטשן. ווייניג ארטיקלען וואלטן צוגעקומען ווען איך באקום א צוואנציג דרייסיג לייק'ס אויף א זאפטיגן שטיקל וואס איך שרייב אפ?
נאר וואס דען? ווען איך נעם זיך שוין קוים די מיה צו שרייבן א געהעריגע זאפטיגע שטיקל איינמאל אין א לאנגע צייט (וואנס אין א ווייל בלע"ז), באקום איך עטליכע קאמענט'ס - טאקע זייער שיין - און דערנאך שלאפט עס איין, ווייס איך אז פיר אידן אדער צען אידן האבן הנאה געהאט, נאפ, דאס איז נישט גענוג פאר מיר נאכאמאל צו מאכן אזוי שנעל רואיגע צוויי דריי שעה צו שרייבן א ריכטיגע גוט שטיקל.
ביסט נישט גערעכט, דאס וועלטע בומט און וואקסט ווי קיינמאל בעפאר. מיר זענענן היינט די הויפט נייעס קוואל פאר אלע יודישע נייעס און אינטערעסן, און אזוי אויך פאר אלע גוי'שע נייעס וואס פאראינטערסירט דעם היימישע ציבור.
מיר האבן א היסטאריע אפטיילנוג וואס איז אומשאצבאר, מיר האבן די ביזנעס און עצות אפטיילנוג וואס איז א ריקען ביין פאר טויזענטער מענטשן, דאס וועלטעל איז גרעסער שענער און בעסער ווי קיינמאל בעפאר.
די סיבה פארוואס טייל גיטע שרייבער הערן אויף שרייבען לאנגע ארטיקלען איז וויבאלד מענטשן בלייבען נישט שטיין נאר מען ווערט עלטער, מען ווערט מער פארנימען, מען טוישט דשאבס, אוןצאזוי אויך האבן זיך אסאך עלטערע שרייבער זיך אריבערגעצויגען צו די מער ערענסטערע אפטיילנוג פינעם וועלטעל, און א לייק קנעפעל גייט זיי נישט צירוק ברענגן.
איך גלייך די וועג ווי עס איז יעצט ווייל פון די אלע ייש"כ תגובות קימט א געוואלד מיט אינפערמאציע און דאס גייט זיך אויפהערן מיט א דאנק קנעפעל.
- לכתחילה אריבער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 19987
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 09, 2010 7:20 pm
- לאקאציע: למטה מעשרה
ווארד האט געשריבן:לכתחילה, במחילה מכבודך הרמה, איך קען נישט זיין איינשטימיג מיט דיר.
איך וואלט געזאגט אז וויבאלד דו באקומסט ב"ה פיינע פידבעק פון דיינע געשמאקע ארטיקלען וואס זענען טאקע באגריסענד-ווערד, און כמעט אויף יעדע זאך לענגערע זאך וואס דו שרייבסט באקומסטו זאפטיגע קאמלימענטן פון מער ווי איין ניק, דערפאר קען מען זאגן אויף דיר אז א זאטער פארשטייט נישט דעם הונגעריגן. איך רעד פון אייגענע ערפארונג, איך שרייב אסאך מאל זאכן, קאמענטס, וואס עס ליגט דערין ימ'ן מיט צייט, קאפ, און געדולד, און ווען עס ווערט פארשוועמט אן באקומען קיין געהעריגע פידבעק שפירט זיך עס אנטוישט, בפרט אז אסאך מאל ווער איך שפעטער געוואר אז אסאך אידן האבן גאר שטארק הנאה געהאט דערפון.
נעם למשל א נייטראלע משל, מיינע שיעורים אויף ווארד (איך מיין נישט דוקא דאס, איך נוץ דאס נאר פאר א נייטראלע משל), עס איז דא שיעורים וואס זענען געווארן דאונלאדעד צענדליגע מאל, פון וואו זאל איך וויסן צו דער ציבור האט הנאה געהאט? אויף דעם ערשטן שיעור האבן זיך אנגערופן אפשר צען פופצן ניק'ס, אויף דעם צווייטן שיעור בלויז פינף און אויף דעם דריטן שיעור בלויז צוויי דריי, און אויפן לעצטן אפשר איינס. פארוואס זאל איך שרייבן ווייטער?
דער משל האט אסאך נמשל'ס, והנמשל מובן מעצמו.
........
לאמיר נאר איין זאך אויסקלארן. איך באקום נישט אויף אלעם קאמפלימענטן. און יא עס שמעקט צו באקומען. און כ'ווייס בבירור, אז מיטן לייק סיסטעם, וועל איך בדרך הטבע באקומען סאך מער, און מיט דעם אלעם זאג איך וואס איך האב געזאגט. וואס איך האב געשריבן איז מיין מיינונג, אויסגעטאן פון מיין געפיל.
און בנוגע וואס דא זאגסט אז ווי שפעטער באקומט מען ווייניגער, דאס איז ביי יעדעם אזוי. קודם ווערט מען נתפעל ווי דו האסט ארויס די פראגראם, און ווי שיין דו לייגסט עס אראפ. און מען געט א דאנק. מיט די צייט וועט מען "צוגעוואוינט", און עס "קומט אזוי" אז די ניק ווארד, שרייבט הערליכע ארטיקלן אויף די נושא. ממילא אין חסידות כתחילתו, און דאס וועפט מיט די צייט אויס. נעם עס נישט פערזענדליך.
לו יהא אויב מען לייגט צו א דאנק קנעפעל זאל מען עס נאר קענענן ניצען פאר גאר גרויסע תגובות - גרויסע ארטיקלען, אדער פאר תגובות וואס קימט מיט א PDF.
איך קען הערן די טענה פון מענטשן וואס זאגען אז עס פעלט זיך א דאנק קנעפעל צו געבען די שטיפ פאר גרעסערע ארטיקלען, און איך האלט אז די טענה איז נישט גערעכט, אבער אויב גייט מען יא מיט די מיינוג זאל עס קימען מיט א רעסטריקשען אז עס זאל ארבייטען נאר ביי די גרעסערע תגובות.
- לכתחילה אריבער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 19987
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 09, 2010 7:20 pm
- לאקאציע: למטה מעשרה
פרישער האט געשריבן:מחותן טייערע, נישט דא קיין סיבה צי רעסטריקטן, אז איינער וויל לייקן איינעם זאל ער לייקעווען, פארוואס זאל מען נישט לאזן וויסן א אנדערע ניק אז מען לייק'ט וואס יענער זאגט, @לכתחילה, איך פארשטיי נישט דיין טענה, אויב שרייבסטו מער ווי א צווייטער קימט זיך דיר ערליך יעדע לייק, נישט חעדע תגובה איז דומה צים אנדערן, יעדע תגובה האט א אנדערע שוויות, יעדער וועט פארשטיין אז ווען איינער שרייבט א תגובה פון פיפצן הינדערט ווערטער, און איינער זאגט פשיהא, ווער עס ברויך באקימען די לייק, און אז דער וואס האט געשריבן די תגובה טיילט אויס לייקס פאר אלע וואס האבן מגיב געוועין, וועים וועט עס שטערן,
ס'גייט נישט שטערן, ס'גייט נאר נישט ווערט זיין גארנישט.
פרישער האט געשריבן:מחותן טייערע, נישט דא קיין סיבה צי רעסטריקטן, אז איינער וויל לייקן איינעם זאל ער לייקעווען, פארוואס זאל מען נישט לאזן וויסן א אנדערע ניק אז מען לייק'ט וואס יענער זאגט,
לייקען גייט דא לכאורה זיין א נייע ענטעטי אינעם קרעטשמע, עס גייט טוישען די מהות און די אטמעספער.
לייקען איז גוט ווען מען הייבט אן א זאך פון דאס ניי און מען זיכט עפעס וואס זאל טרייבען דאס שרייבען, נישט ווען מיר האבן שוין א גוט אויפגעבויטע וועלטעל.
אבער פאר די טענה אז עס קען ברענגען נייע גיטע לאנגע ארטיקלען וואלט איך געזאגט אז נאר יענע ארטיקלען זאלן באיקמען די אפציע. (ביז מען וועט איינזען אז עס ברענגט נישט גארנישט)
--------
מחותן, איך גלייב נישט אז דער וואס האט צוצולייגן אדער מעיר צו זיין וועט זיך באגנוגען מיט א בלויזן דרוק אויפן דאנק קנעפל. נאך א זאך, איך האב געשטימט אז מען זאל קענען שרייבן א קליינע קאמענט מיט די דאנק קנעפל, און מיט דעם פאלט אוועק א גרויס חלק פון דיין דאגה (לשיטתך אז עס וועט פעלן אינפארמאציע).
און איך זאג נישט אז עפעס איז נישט גוט מיטן וועלטל, איך זאג נאר אז עס וואלט געקענט זיין פיל בעסער, און זייער אסאך גוטע שרייבער ווילן און וואלטן מכיר טובה געווען און וואלטן מער געשריבן מיט אזא קנעפל, און גאר גאר אסאך מענטשן וואס ווילן מכיר טובה זיין אנדערע אידן פארן זיי מהנה זיין ווילן שטארק האבן אזא קנעפל, און זייער אסאך מענטשן וואס עס פארגייט זיי דער אפעטיט פון זעהן איינמאל און נאכאמאל קאמענט'ס פון "ריזיג" "גרינע" "יישר כח" "טייערע דיבורים" וכדומה, וועלן מער הנאה האבן זיך צו דרייען דא.
------
לכתחילה האקט, איך האב צוגעלייגט אפאר ווערטער לכבוד דיר צו מיין רעאקציע צו תרנגול.
צו דיין פרעדיקשאן באופן כללי האב איך נישט קיין סאך וואס צוצולייגן, ווייל מען קען נישט וויסן פון פאראויס וואס וועט זיין, דעתי העני' איז נוטה צו די דריטע מעגליכקייט וואס דו שרייבסט, און איך מיין אז עס וועט האבן אזא פנים ווי היינט דער ציטירן א דאנק פון א צווייטן, וואס טייל קימערן זיך נישט עס צו טון, און טייל ציטירן סתם אזוי פארוואס נישט. קענסט מחולק זיין אויף מיר, און ביזט בארעכטיגט צו דיין מיינונג.
נאך אלע מעשיות זעה איך אבער אז רובא דרובא אידן דא האלטן דערפון, און איך האלט אויך שטארק דערפון, און דערפאר בין איך אין דאס צו שטופן פאראויס, און איך מיין אז מען מעג עס ווייניגסטנס פרובירן אויף עטליכע חדשים (אפילו אויב מען האט עס שוין אמאל פרובירט פאר זיבן יאר צוריק איז נאכנישט קיין ראי' אויף יעצט מחמת כמה סיבות).
--------
מחותן האקט מיט א פרישקייט.
איך בין אויסדריקליך נישט מסכים מיט דיין הצעה, פאר מיר איז גאר וויכטיג די לייק'ס פאר מיינע קאמענט'ס דא און דארטן, צו קענען וויסן ביי וועלכע נושא איך רעד צום וואנט און עס איז נישט דא קיין אינטערעסע אין מיין מיינונג, און ביי וועלכע נושא מיין מיינונג אינטערסירט איינעם.
איך וועל געבן נאך א נייטראלע משל, דא האב איך געשריבן א פארהעלטעניסמעסיג לאנגע אפהאנדלונג איבער א נושא, און איך האב אין דעם אריינגעלייגט אסאך צייט און קאפ, און איך האב באמת ארויסגעקוקט אויף שטארקע פידבעק, און איך האב עס נישט באקומען, נאך אזא דורכפאל האט גענומען א לאנגע צייט ביז איך האב בכלל אנגעהויבן צו טראכטן נאכאמאל פון טון אזא סארט זאך.
----------
דער עולם האקט אין גרויסן, און מען לאזט נישט קומען צום ווארט,
איך האב נישט וואס מוסיף צו זיין.
צו קענען מיט א דרוק מיט א קנעפל צושטימען און מחזק זיין וואס א צווייטער האט געשריבן.
האלט איר דען נישט אזוי?
זיכער יא!
דאן רופט זיך אן דא: אנקעטע: דאנק קנעפל
מחותן האט געשריבן:ווארד האט געשריבן:----
מחותן האקט,
איך ווייס נישט פארוואס דו זאגסט אזוי, קודם כל מען האלט אין איין פאררעכטן און פארבעסערן דעם וועלטל.
צווייטנ'ס, מען האלט זיך אין איין אפרעדן דא, אז גוטע און זאפטיגע שרייבער'ס הערן אויף צו שרייבן, אפשר קען דאס מאכן דעם דיפערענץ ביי אסאך מענטשן. ווייניג ארטיקלען וואלטן צוגעקומען ווען איך באקום א צוואנציג דרייסיג לייק'ס אויף א זאפטיגן שטיקל וואס איך שרייב אפ?
נאר וואס דען? ווען איך נעם זיך שוין קוים די מיה צו שרייבן א געהעריגע זאפטיגע שטיקל איינמאל אין א לאנגע צייט (וואנס אין א ווייל בלע"ז), באקום איך עטליכע קאמענט'ס - טאקע זייער שיין - און דערנאך שלאפט עס איין, ווייס איך אז פיר אידן אדער צען אידן האבן הנאה געהאט, נאפ, דאס איז נישט גענוג פאר מיר נאכאמאל צו מאכן אזוי שנעל רואיגע צוויי דריי שעה צו שרייבן א ריכטיגע גוט שטיקל.
ביסט נישט גערעכט, דאס וועלטע בומט און וואקסט ווי קיינמאל בעפאר. מיר זענענן היינט די הויפט נייעס קוואל פאר אלע יודישע נייעס און אינטערעסן, און אזוי אויך פאר אלע גוי'שע נייעס וואס פאראינטערסירט דעם היימישע ציבור.
מיר האבן א היסטאריע אפטיילנוג וואס איז אומשאצבאר, מיר האבן די ביזנעס און עצות אפטיילנוג וואס איז א ריקען ביין פאר טויזענטער מענטשן, דאס וועלטעל איז גרעסער שענער און בעסער ווי קיינמאל בעפאר.
די סיבה פארוואס טייל גיטע שרייבער הערן אויף שרייבען לאנגע ארטיקלען איז וויבאלד מענטשן בלייבען נישט שטיין נאר מען ווערט עלטער, מען ווערט מער פארנימען, מען טוישט דשאבס, אוןצאזוי אויך האבן זיך אסאך עלטערע שרייבער זיך אריבערגעצויגען צו די מער ערענסטערע אפטיילנוג פינעם וועלטעל, און א לייק קנעפעל גייט זיי נישט צירוק ברענגן.
איך גלייך די וועג ווי עס איז יעצט ווייל פון די אלע ייש"כ תגובות קימט א געוואלד מיט אינפערמאציע און דאס גייט זיך אויפהערן מיט א דאנק קנעפעל.
ווען עס וואלט געווען א לייק קנעפל, וואלט איך געלייקט די תגובה
- והנה און נון
- שר האלף
- תגובות: 1144
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג ינואר 24, 2012 3:02 am
לפי דעתי האסטו א יסודות'דיגע טעות. דער אמת איז א לייק קנעפעל גיבט נישט קיין עכטע פיעדבעק.
מען דריקט דעם קנעפעל ווייל עס קימט אזוי צילוב מענטשליכקייט עס נעמט נישט מער ווי א סקונדע, אבער עס זאגט נישט גארנישט צו מען האט הנאה געהאט אדער נישט, משא"כ שרייבען א תגובה איז עכטע פיעדבעק.
- לכתחילה אריבער
- שר עשרת אלפים
- תגובות: 19987
- זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 09, 2010 7:20 pm
- לאקאציע: למטה מעשרה
מחותן האט געשריבן:ווארד.
לפי דעתי האסטו א יסודות'דיגע טעות, ווייל א לייק קנעפעל גיבט נישט קיין עכטע פיעדבעק.
מען דריקט דעם קנעפעל ווייל עס קימט אזוי צילוב מענטשליכקייט עס נעמט נישט מער ווי א סקונדע, אבער עס זאגט נישט גארנישט צו מען האט הנאה געהאט אדער נישט, משא"כ שרייבען א תגובה איז עכטע פיעדבעק.
גוט געזאגט.
אין אנדערע ווערטער, כאטש עס קומט אמאל צו שרייבן א ישר כח, און מען קומט נישט אן, אדער מען האט נישט קיין געדולד, איז אבער כאטש אזויפיל אז ווען מען שרייבט יא, מיינט עס עפעס.
א לייק מיינט גארנישט - אדער כמעט גארנישט - , און עס קען נאר אזויפיל מאכן, אז ווען איינער וואלט יא געשריבן, וועט ער אנשטאט געבן א קוועטש און פארטיג.
לכאורה האט געשריבן:ווען עס וואלט געווען א לייק קנעפל, וואלט איך געלייקט די תגובה
פיר אויס, און יעצט אז עס איז נישטא קיין לייק קנעפל...
- דארף מען מאכן איינס, אדער
- איז גוט אזוי (פאר א סיבה לייקסטו וואס ער שרייבט, נישט אזוי?)
צו קענען מיט א דרוק מיט א קנעפל צושטימען און מחזק זיין וואס א צווייטער האט געשריבן.
האלט איר דען נישט אזוי?
זיכער יא!
דאן רופט זיך אן דא: אנקעטע: דאנק קנעפל
- והנה און נון
- שר האלף
- תגובות: 1144
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג ינואר 24, 2012 3:02 am
צוריק צו “הילף - און וויכטיגע מודעות”
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 3 געסט


text:
כירורגיע
כירורגיע (פון גריכיש: xeιpoupYιkή כיירורגיקע, דורך לאטייניש: chirurgiae כירורגיאיי, טײַטש "האנטארבעט") איז א מעדיצינישע ספעציאליטעט וואס ניצט אפערירנדיקע האנט און אינסטרומענטאלישע טעכניקן אויף א פאציענט בודק זײַן און/אדער באהאנדלען א פאטאלאגיש מצב ווי למשל קראנקייט אדער שאדן, צו העלפן פארבעסערן דעם קערפער אדער עפעס אן אנדער סיבה.
דער אקט פון כירורגן ווערט אויך גערופן א כירורגישע פראצעדור אדער אן אפעראציע, און מען רופט דאס אפערירן. דער אדיעקטיוו כירורגיש מיינט מיט א שייכות צו כירורגיע, צום ביישפיל כירורגישע אינסטרומענטן אדער א כירורגישע שוועסטער. אן אפעראציע קען דויערן מינוטן אדער עטלעכע שעה'ן.
דעפיניציע פון כירורגיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
כירורגיע איז א מעדיצינישע טעכנאלאגיע וואס באשטייט פיזישן אינטערווענץ אויף געוועבן. בדרך כלל,ווערט א פראצעדור גערעכנט כירורגיש ווען זי רירט אן שניידן א פאצינעט'ס געוועבן אדער פארמאכן א פריערדיגן וואונד.


text:
וועלן צו ראַקע אין קאַש עפפאָרטלעססלי? תאריך אַ שפּיץ צוגעבן פּראָגראַם & האַלדזן דער צוקונפֿט!
דאָ ס דיין געלעגנהייט צו באַהעפטן אַ שפּיץ צוגעבן פּראָגראַם מיט אַ שעם פֿאַר עקסאַלאַנס איבער די וק און ווערלדווייד: באַקומען פֿאַרבונדן מיט די בעסטער קאַסינאָ צוגעבן פּראָגראַם בראַנדז צו פאָר פאַרקער פון דיין וועבזייַטל סימלאַסלי, און לייכט. אונדזער יגאַמינג פּאַרטנערס באַקומען באַצאָלט אַ זייער נוצלעך קאָמיסיע פֿאַר דעם דייווערזשאַן אַז ייעלדס זייער נוצלעך פאַקטיש געלט קערט: Aren’t you interested in joining them?
What Makes This One Of The בעסטער קאַסינאָ צוגעבן מגילה אין די וק?
די הויפּט פאַקטאָר וואָס מאכט גלאבאלע יגאַמינג די נומער מען קאַסינאָ צוגעבן אָפּזעצערייַ פּראָגראַם, איז זייַן sophisticated און פּינטלעך טראַקינג מעטאַדאַלאַדזשי. יעדער מאָל קיין פּאָטענציעל קונה / שפּילער קליקס די לינקס פון אונדזער אַדווערטייזמאַנט באַנערז געשטעלט אויף אונדזער זייער ריספּעקטיוו פּאַרטנערס’ וועבסיטעס, דערמיט שיקן פאַרקער אונדזער וועג, אונדזער אַפפיליאַטעס פּאַרטנערס באַקומען אַ העכסט לוקראַטיוו קאָמיסיע.
אַלע די וויסיץ און רעדזשיסטריישאַנז ריזאַלטינג פֿון יגאַמינג פּאַרטנערס דירעקטעד פאַרקער איז אַקיעראַטלי טראַקט איז לייכט מאָניטאָרעד. דאס איז נאָר אן אנדער סיבה וואָס אונדזער פּאַרטנערס הנאה שפּיץ צוגעבן פּראָגראַם ריוואָרדז אַז גער קליקס צו געלט!
גלאבאלע יגאַמינג איז די שטאָלץ רעפּרעסענטאַטיווע פֿון דער 3 שפּיץ קאַסינאָ קיין אַוועקלייגן בראַנדז אין די וק
- לוקקס קאַסינאָ: 350 סלאָץ און גאַמעס לעבן אויף דעם פּלאַץ מיט אַלע מינים פון לאָטאָ וועריאַנץ, סלאָץ און קאַסינאָ גאַמעס אָנגעפילט מיט אַנלימאַטאַד שפּאַס. טעגלעך באָנוסעס, פּערמאָושאַנאַל דילז, ווי ווויל ווי וויפּ קלוב מיטגלידערשאַפֿט פֿאַר אַלע תקליטור איז יריזיסטאַבאַל
- שפּעלטל Fruity קאַסינאָ: מער ווי 100 פּרעכטיק קאַסינאָ טיטלען און סלאָץ דיזיינד צו צושטעלן אָנ אַ סאָף פאַרווייַלונג. די וספּ פון 'ברוכים הבאים פּעקל פון £ 500 און £ 5 אַוועקלייגן באָנוס', איז זייער געזונט אנגענומען און מאכט עס גרינג פֿאַר תקליטור צו ווילן צו פאַרבינדן
- קאָינפאַללס קאַסינאָ: מער ווי 100 סלאָץ מיט ויסגעצייכנט דזשאַקפּאַץ. דאס איז אויך איינער פון די מערסט אַוואַנסירטע מאַלטי-פּלאַטפאָרמע קאַסינאָס ינקאָרפּערייטיד מיט אַ אַוטאָ-Geographic רידערעקט צו די וק, שוועדן & אנדערע רעוועכדיק מאַרקעץ. רעגיסטרירן מיט דעם שפּיץ קאַסינאָ און באַקומען פּאָטער £ 5 באָנוס & אַוועקלייגן מיט אַ קייט פון מעטהאָדס כולל SMS phone billing using Boku Pay by Phone
ניט נאָר איר קענען העכערן די אויבן-דערמאנט גאַמעס אָבער אויך באַקומען צו העכערן הד רירעוודיק סלאָץ גאַמעס אַזאַ ווי גאָנזאָ ס קוועסט, סטאַרבורסט סלאָץ, און קלאַסיש בלאַקקדזשאַקק ווי געזונט! איר קענען אויך געבן ינסיניווז פֿאַר דער פּאָטענציעל תקליטור ווי פּאָטער £ 5 צייכן-אַרויף באָנוסעס אָן קיין אַוועקלייגן!
נאָך דזשוינינג אונדזער גאַמעס צוגעבן פּראָגראַם, ווי וועט די גלאבאלע יגאַמינג פּאַרטנערס Earn Money?
עס איז זייער גרינג און נוצלעך ווי געזונט! איר האָבן צו שטעלן אונדזער אַדווערטייזמאַנץ אויף דיין אייגן וועבסיטעס און אָנהייב ערנינג די קאָמיסיע. מיר וועלן צושטעלן איר אַלע די אָנליין אַדווערטייזמאַנט מאַטעריאַל ווי באַנערז, טעקסט אַדס עטק. אַזוי אַז איר, ווי אונדזער בעסטער קאַסינאָ צוגעבן שוטעף וועט גלייַך דיין וויזאַטערז / קאַסטאַמערז צו אונדזער 3 אויבן-דערמאנט קאַסינאָס! מאכן פאַקטיש געלט אָנליין האט קיינמאָל געווען דעם גרינג…
אונדזער אָנליין גאַנצע מאַטעריאַלס פירן לוקראַטיוו Offers וואָס שפּילן אַ וויטאַל ראָלע אין ינקריסינג אונדזער רעגיסטראַציע דורך דיין וועבזייַטל… אַזוי מאכן עס העכסט לוקראַטיוו און איינער פון די בעסטער צוגעבן מגילה אין די וועלט.
וואָס זענען די אַדוואַנטאַגעס & רעקווירעמענץ צו פּאַסיק איינער אונדזער קאַסינאָ אַפפיליאַטעס?
- דיין אייגן וועבזייַטל צוזאמען מיט אונדזער פאָן פּאַזישאַנינג פּלאַץ
- יקערדיק ווייכווארג וויסן וואָס וועט העלפן אין מאַקסאַמייזינג אונדזער אָנליין קאַסינאָס’ זעעוודיקייט
- מיט נול געלטיק ינוועסמאַנט, איר קענען אָנהייבן ערנינג פון די זייער ערשטער טאָג
- ניט נאָר טאָן מיר פאָרשלאָגן ויסגעצייכנט קונה רעלאַטיאָנשיפּ מאַנאַגעמענט (קרם) מכשירים וואָס וועט העלפן אין מאַקסאַמייזינג דיין פאַרדינסט, אָבער אונדזער דעדאַקייטאַד מאַנשאַפֿט איז שטענדיק גרייט צו שטיצן איר ווען איר פאַרבינדן אונדזער שפּיץ צוגעבן מגילה
- איר וועט זיין ופּדאַטעד מיט אַלע די שפּיץ צוגעבן Offers און באָנוסעס אויף רעגולער יקער
- דיין קאַסינאָ אַפפיליאַטיאָן מיט אונדז וועט געבן דיין וועבזייַטל אַ באמת אינטערנאַציאָנאַלע דערקענונג ווייַל מיר אַרבעטן אין קייפל טעראַטאָריז
עס איז קריסטאַל קלאָר צו פֿאַרשטיין ווי גרינג עס איז צו באַקומען פֿאַרבונדן מיט דער בעסטער קאַסינאָ בראַנדז און אָנהייבן מאכן געלט פון טאָג איין! אונדזער קאַסינאָ צוגעבן פּראָגראַם איז אַ גאנץ צונויפגיסן פון קיין ריזיקירן און גרונטייגנס געלט מאַקינג פּאָטענציעל אָנליין!


text:
דאָס איז אַ שטיקל פּרואוו אָנצוהאַלטן אַ מין לירישן, דהיינו פּאָעטישן בלאָג, וואו פון צייט צו צייט זאָלן באַווייזן זיך סיי נייע, סיי די שוין ניט אַזוינע נייע לידער און אפשר אויך דאָ און דאָרטן עטלעכע ווייניקער געראָטענע כמו-לידער. כל דחפין וכל דצריך... ווילט איר, גיט אַ קוק, ווילט איר – שענקט אַ בליק. ווילט איר ניט, אויך גוט; ס'איז ווירטועל מיין גליק
Tuesday, September 28, 2004
IN MEDIA RES סאשען לזכר
געווידמעט דעם ליכטיקן אָנדענק פונעם פרי-פאַרשניטעם אלכסנדר בעלאָוסאָוו ז"ל
,אין סאַמע מיטן לעבן
,פּלוצים
– אנטפּלעקט זיך הענדום-פּענדום
ס ו ף
,דו ליבער פּאַסטעך, זאָג מיר
:זאָג מיר
?ווער האָט צעטריבן דײַנע שאָף
– אין הימלען בלויע
,סטאַדעס וואָלקנס
– אינמיטן פעלד
...אַ פלעק פון בוים
,דו, ליבער גערטנער, זאָג מיר
:זאָג מיר
?ווער האָט די צווײַגן צוגערויבט
,אין סאַמע מיטן פעלד
דעם גרינעם
– באַווײַזט זיך פּלוצים
שוואַרצע קראָ
,דו, ליבער פייגל-פאַנגער
:זאָג מיר
?פאַרוואָס פאַרזאַמען מיר די שעה
,אין סאַמע מיטן הענדום-פּענדום
– דאָס פעלד, די הימלען
– אַלץ
?!בלויז אַ בלאָף
,די שאָף צעטריבן
,דער בוים געשענדעט
– אין סאַמע מיטן לעבן
ס ו ף
נאָוועמבער 2003
Monday, September 27, 2004
Morning prayer in the Zhitomir Synagogue, June 2002
הנני העני ממעש
...הנני
לזכר גרשון וויינער ע"ה
,איך שטיי – אַ צוציקל פאַר דיר
?און דו
?וואו ביסטו
,מ'זאָגט די גאַנצע וועלט ביסט דו
,איז אויב אַזוי, דען ווייטקייט וויסטע
די פּוסטעניש און חושך
..?זיינען – דו
די וועלט, זי זאָגט
.אַז ניט אין וואַלד גאָר לעבסטו
– !אַבי דו לעבסט
!איצט–מאָרגן–תמיד–באַלד
און אגב, אויך אַ שיינע וועלט
מוז האָבן עקסטרע
!אַ ווילדן ריזן וואַלד
איך שטיי און ווער פאַרשלונגען
פון דיין קלאָרן שווייגן
וואָס גליווערט שטאָלץ
,און אייביק
...שטרענג און דין
,ניט הענט
מחשובות שווערע הייבן זיך און שטייגן
.צום שופר'ס שאַלן מוצאי יום-הדין
,איך שטיי, אַ צוציקל, פאַר דיר
..?וואו ביסטו
מוצאי מוצאי-יום-כיפּור תשס"ד
Thursday, September 23, 2004
shprakh-dialektik
איך ציטער
,איבער יעדן געירשנטן וואָרט
איבערן מינדסטן קלאַנג איך ציטער
נאָר ס'ווערט ניט דאָס האַרץ מיינס
– כ'לעבן, פאַר וואָר
פאַר די רייד מיינע
.גאָרניט פאַרציטערט
ווייל ס'פליסן די רייד
פראַנק-און-פריי אויף דער וואָר
,אפילו ווען ס'רוען די ליפּן
אפילו ווען שטומעניש טויבע רייסט
,פון מיין וועזן אכזריותדיק שטיקער
:אפילו ווען ס'דאַכט שוין
– כ'לעבן, פאַר וואָר
,דו מעגסט שוין דיין מויל פאַרזיפּן
אויך דאַן, טיף פון האַרצן עס שפּרודלט
דער כאָר
.פון קוואַליקע יידיש-גיטער
פון פרי באַגינען ביז טיף אין דער נאַכט
– הכלל צווישן יאָגן און טאָגן
עס שלאָגט זיך אַלץ דורך
– מיט אימפּעט מיין שפּראַך
.די רייד מיינע גאָרניט דערשלאָגן
איך ציטער
,איבער יעדן יידישן וואָרט
איבער יעטווידן קלאַנג איך ציטער
– און ס'דאַכט אַז בפירוש, כ'לעבן, פאַר וואָר
...כ'בין בלויז זייער יורש און היטער
נאָר יאָדערדיק
ס'פליסט איבעראַל און עס דרייט
דער קאָכיקער ווירבל פון אייגענע רייד
.וואָס איך בין זייער געביטער
Wednesday, September 22, 2004
LESHONO-TOYVE!
דערמאָנונג וועגן דעם גואישן נייעם יאָר
(דאָס גויאישע נייע יאָר)
,פון יענער זײַט יאָר פאַרבלײַבט ס'גאָר-גאָר-גאָר
.פון דער זײַט יאָר – קוים אַ סימן פון קאַיאָר
,און די הימלען ווײַטער שווײַגן
,נאַקעטע שטאַמען, גאָלע צווייגן
אויגן פאַרפרוירן, פאַרגליווערט די קאַליוזשעס
– און די צעהיצטקייטן די געהאַלישע
גלײַך ווי קיינמאָל ניט געווען
...שאַ שטיל, – אייסעך וואָס, אייסעך ווען
אפילו די שטילקייט אַליין איז
.א פארמאטערטע, שיכורה זקנה
מיט לאַנגע שווערע אָרעמס
נעמט זי אַרום דעם קאַיאָר און קאָרמעט
די פרישע דערמאָנונג פון נעכטן
...פון יענער זײַט יאָר פון דער עכטער
אָנהייב יאַנואַר 2004
דער איד גייט אדער שוועבט איבער די הייזער
מארק שאגאל'ס בילד פון וויטעבסק
1922
Wednesday, September 15, 2004
viazoy zetst men iber a lid?
וויאַזוי זעצט מען איבער אַ ליד
פאַר בנימין און באַרבאַראַ
וויאַזוי זעצט מען איבער אַ ליד
?פון אַן אַנדער, אַ פרעמד האַרץ
מ'נעמט אַ ווייסע פעדער
וואָס נאָך צאַפּלט מיט פלי
און מע באַשפּרענקלט עס
.מיט פּעך טיף שוואַרץ
,די פעדער – קלאָר ווייס
?און דער פּעך איז וואָס
ס'איז שוין איין מאָל
...שוואַרצער פון שוואַרץ
– נאָר דאָס פעדער טוט אירס
,קלאַנג נאָך קלאַנג
אות נאָך אות
ניט פאַרשוועכנדיק דעם לידס
האַרץ
און אַזוי זאָל דער פלי
פון אַ קלאָר זויבער ליד
ניט ווערן, חלילה, פאַרשוואַרצט
Monday, September 06, 2004
Saturday, September 04, 2004
צוויי וועלטן
– געזען האָסטו דעם גרעסטן און דעם קלענסטן
,דער גרעסטער איז געוואָרן עטוואָס קליין
…דער קלענסטער – פיל, פיל גרעסער ווי געווען
און צווישן אונדז גערעדט, עס האָט דער כלומרשט קלענסטער)
…זיך קיינמאָל ניט געשטופּט צו הויכע פענצטער
– און אויך דער גרעסטער, כאָטש ער האָט געמיינט
– ,ער איז דער פענצטער גאָר דער העכסטער
,אויך ער געווען איז מלא-חן
(…מיט יעדן מינדסטן גרעזל זיך געהאַלטן פּאַניע-נענטסטער
:איז אָט געקומען איז אַ גרעזל צו די ביימער צוויי
,צום גרעסטן וואָס געוואָרן איז שוין שוואַך און שלאַף און קליין
– צום קלענסטן וואָס געוואָרן דווקא שטאָלץ און בראַוו און שטאַלטנער
!און ביידע, דאַנקען גאָט, דערלעבט די יאָרן אַלטע
,האָט זיך דאָס גרעזעלע פאַרקלערט: וויי-וויי
,גיי זיי אַ חכם, טרעף ווי ס'רעדל וועט זיך טאָן אַ דריי
– ,פון גאַנצן ריזן-וואַלד פאַרבליבן, וועדליק איך פאַרשטיי
ניט פינף, ניט פיר, ניט דריי, ניט צוויי
אין ווייטע עקן וועלט טיף אָפּגעשלאָסן איינער פונעם אַנדערן
,און דו, אַ גרעזעלע, ניט מיין
ביסט זוכה גאָר געווען צו יעדערן פון זיי
אין ווייטע עקן פון דער גרויסער וועלט
ירושלים—קאָלאָמיי—וואַשינגטאָן 2003-2004
Friday, September 03, 2004
erev dveykes ערב דבקות
(אָדער זיבן מאָל אַכט)
*
אַ ליד איז אַ וואונדער
וואָס מע דאַרף אויף אים וואַרטן
אַ ליד איז אַ וואונד
ווי פון שטיינברוך פון האַרטן
אַ ליד איז בטחון
וואָס צעקלינגט זיך מיט ספקות
פון אַ האַרץ אַ צעבראָכנס
ערב אויפשטייג פון דבקות
*
ס'קומען שורות אויף אַ ווייל
און בעטן זיך פאַרבלייבן
און דו שטוינסט און שטוינסט אַלץ ווייל
דו וואַגסט זיי ניט פאַרשרייבן
ס'קומען שורות אויף אַ ווייל
קרוע-בלוע טויזנט מייל
האָבן זיי צו דיר געוואַנדערט
טאָ נעם זיי אויף, שטעל זיי פונאַנדער
*
ס'טוט דאָס ערשטע וואָרט אַ טיאָכקע
און צעגייט זיך טיף און טייער
און עס ציט מיט זיך אַ שייער
פול מיט ווערטער, קלאַנגען וואָכקע
און דו גלייבסט דעם וואָרט דעם ערשטן
און דו לאָזסט זיך דינען וואויל
ביז די קלאַנגען דיך באַהערשן
און צום סוף בלייבסט ווידער הויל
*
דער גראַם איז אַ רובל
די ווערטער – קאָפּייקעס
דאָס ליד – אַ מקובל
טיף פאַרזונקען אין ספקות
די שורות זיי לויפן
און לויפן אַוועקעט
דער זין ווערט צעשרויפט
איבער שורות אויף שטרעקעס
דער גראַם – אַ מזבח
די ווערטער זיין קרבן
דער זין ווערט צעטרייסלט
די געדאַנקען פאַרדאָרבן
נאָר שורות אַלץ ווייען
און ווייען פאַרביי
:ביז אַ ליד זיך צעקרייעט
!ס'איז דער אומזין כדאי
*
אַ קלאַנגען פאַרגיסונג –
צי מע מעג עס פאַרגעבן
דעם קלאַנגען צעגיסער
?וואָס שחט ווערטער אָן מעסער
– , Oh yes, Sir! נאָר קלאַנגען
איז אוודאי ניט בלוט
טאָ לאָמיר זיך פאַרגעסן
כאָטש אויף איין מינוט
*
מחותנתטע מיינע, מחותנתטע געטרייע
,ס'איז, איך בעט דיך איבער, חלילה, אַ לוויה
?וואָס דו שטייסט פאַרכמורעט אין אַ טונקל ווינקל
,קום לאָמיר אַ טאַנץ טאָן
!טאָן מיט די פיס אַ פינקל
:ענטפערט זי, די יענקי
,ניט איך בין דיין מוזע
.וועסטו אויף קיין טאַנץ מיך ניט קענען יוזן
*
,כ'האָב געוואָלט זיין ערנסט
זיין דעם זין געטריי
נאָר ס'לאָזט זיך אויס – אַ בוידעם
מיט זעלבסט-אָפּשטיפעריי
ווייל דעם האַרץ דעם שווערן
אויסגעווייקט אין ספקות
...ציט צום שמייכל קודם
איידער ס'גרייכט צו דבקות
zolst nit sharybn...זאלסט ניט שרייבן
,זאָלסט ניט שרייבן לידער פון קיין טאָגבוך
,ווייל דער טאָגבוך מוז פאַרבלייבן לער און ליידיק
ס'איז אין תוך ניט טאָגבוך נאָר אַ יאָגבוך
.נאָכן לא-היה ולא-נברא וואָס אייביקט
,זאָלסט ניט לויפן אָניאָגן דעם משל
ס'טוט אים ווייניק אַרן דיינס אַ גלעטל
ווי דער שטויב דער אָפּגעווישטער דעם של-ראשל
.ווי דער הויכער זון אַן ערדיש שטויביק פּשטל
טו זיך בעסער אָן דאָס קלייד דאָס ריינסטע סאַמע
אויסגענייט מיט דינסטע, שטאַרקסטע פעדים
:אויסגעטליתט אין דעם שענסטן גראַמען-סאַמעט
!יעדעס וואָרט – געזאַנג דעם בלי פון סעדער
טו זיך אָן און ווער גלייך מוטער-נאַקעט
אן אַ שפּור פון נמשל, אָן אַ משל
און טראָג-צו דער וועלט דאָס ברוסטנקוישל
.וואו דיין האַרץ מיט ליבע און מיט טריישאַפט פלאַקערט
Thursday, September 02, 2004
גניבה gneyve
גניבה
כ'האָב געגנבעט אַ ליד ביי אַ גרויסן פּאָעט
(די גניבה אַליין ניט באַמערקנדיק)
און דאָס ליד כ'האָב געשליפן, געכאָוועט, געגלעט
!ביז איך האָב זיך געכאַפּט: מע מוז ענדיקן
דאָס פאַרענדיקטע ליד, דאָס געגנבעטע ליד
,האָב איך גאָרניט באַדאַרפט פאַרשרייבן
ווייל אַליין, ווי פון זיך, ס'האָט אין מיר זיך צעגליט
...אין זכרון געצאַפּלט צו בלייבן
,נאָר אויף מאָרגן האָב זיך ביי דער גניבה געכאַפּט
זיך געשלאָגן על-חטא שטרענג און האַסטיק
,נאָר ביים שלאָגן על-חטא זיך, ניט ווערנדיק זאַט
!כ'האָב דערמאָנט זיך: ניע גנבאַי – ניע פאַסטאַי
און דער גרויסער פּאָעט – ניט ער איז, ניט ער וועט
פון דער גניבה ניט ווערן פאַראָרעמטער
– און דאָס ליד זיינס – געצערטלט, געכאָליעט, געגלעט
...מיט מיין אָטעם-און-קול ווערט געאָרעמטער
וואַשינגטאָן, יוני 2004
Wednesday, September 01, 2004
finf tsu zibn פינף צו זיבן
ס'האָט אַ שיינער אַלטער ניגון
אײַנגעבאַקן זיך פאַרקליבן
צווישן מיינע שורות זיבן
און עס וויל מיט זיי שוין בלייבן
כאָווען זיי און נחת קלייבן
וויי און וואונדער מיט זיי טרייבן
.אָט דער שיינער אַלטער ניגון
ס'האָט אַ דרייסטער, יונגער אָטעם
זיך צעוויגט ביי מיר אין גאָרטן
עפּל ביימער בייגט ער דאָרטן
און טוט אויפוועקן די פייגל
זייער ליד זיך איינגעאייגנט
וויל ער שוין דאָרט טיאָכקען אייביק
ס'האָט אַ שלאַנג זיך איינגעגנבעט
אין מיין גאָרטנס לידער-קאַנווע
און דעם ניגון רק ער חנפהט
און דעם אָטעם ר'וויל פאַרכאַפּן
פייגל-טריל און עפּל – צאַפּן
:וויי און ווינד, אויף ווענט כ'טו דראַפּען
!ס'האָט אַ שלאַנג זיך איינגעגנבעט
איז דער אַלטער שיינער ניגון
גאָר געוואָרן רייפער, קליגער
און דער יונגער דרייסטער אָטעם
ערשט געוואָרן מער געראָטן
עפּל ביימער בליען ווייטער
פייגל זינגען אויפגעהייטערט
!..און דער שלאַנג? – עס טוט אים באַנג
ס'האָט דער שיינער אַלטער ניגון
אײַנגעבאַקן זיך פאַרקליבן
טיף אין מיינע סטראָפעס פינעף
און דער דרייסטער יונגער אָטעם
זיך צעשפּילט מיט שיין און שאָטן
און מיט פייגלס קול-נגינה
.איבער פרוכט מכל-הסאָרטן


text:
Overview
א אידישע קאפ - א ביכל, דאס ערשטע פון אזא סארט - ווער עס כאפט א בליק דערין, ווערט פארגאפט און הערט נישט אויף נתפעל צו ווערן פון דעם ביכל הערליכע אויג פארכאפנדע בילדער דורך דעם וועלט בארימטן גדי פאללאק. אינטערעסאנטע פראגעס וואס מאכן דעם מענטש טראכטן און נוצן דעם קאפ, ארויסצוברענגען די טאלאנטן אויסצושארפן דעם מח דער ביכל קען אן קיין שום ספק באצייכנט ווערן אלס אזאנס וואס איז נאך קיינמאל נישט געווען זיינס גלייכן אין די אידישע מארק די חידושים זענען געוואלדיג! צענליגער שעות פון פארגעניגן צו געפינען די תשובות האבן די ליינער אריינגעלייגט נאכן זען א חלק פון די בילדער אינעם פאפולערן קינדליין. דער ביכל אנטהאלט 160 פראגעס, און פופצן בילדער, אויב פון די פופציג פראגעס און צען בילדער וואס זענען געווען אין פאפולערן קינדליין זענען אלע ליינער אזוי פארגאפט, שטעלט אייך פאר 3 מאל אזויפיל פראגעס א אידישע קאפ עס איז נישט קיין ספק אז דער ביכל העלפט אויסשארפן דעם קאפ און די טאלאנטן אויף א וואונדערבארן פארנעם, און עס איז אויך זיכער אז ווער עס וועט זיך נאר איינהאנדלען דעם ביכל וועט נישט זאט ווערן פון צו קוקן אויף די וואונדערבארע בילדער, ער וועט טרעפן דערין סאך מער ווי די שאלות אויף


text:
פאליש (פארום)
דער פּאָליש איז א יידיש-שפראכיג וועבזייטל אויף אן אופן פון פארומ'ס איבער פארשידענע ענינים, וועלכע איז געגרינדעט געווארן ווי אן אפטיילונג פון דער פרימ-ארגאן אבער איז אויסגעוואקסן א וועלט פאר זיך.
עס איז די איינציגסטע פארומ'ס וואו פרייע און ווי אויך פרומע יודן דרייען זיך און פארברענגען אינאיינעם.
פאקטן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
שטייענדיג אום תמוז תשע"ז האבן זיי איבער ניין הונדערט באנוצער מיט א סך הכל פון ארום פינעף הונדערט אשכולות.
לינקען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
דער וועבזייטל http://freemorgen.com/forum/