text:
בליצן אַנימאַטעד סעריע "די Powerpuff Girls" (די Powerpuff גירלס) אין די זשאַנראַ פון קאָמעדיע, פּאַסירונג און וויסנשאַפֿט בעלעטריסטיק פון די אמעריקאנער שאַפֿער קרייג מקקראַקקען אַנימאַטאָר וואַן אַ קינדער ס וילעם. איר קענען אויך זעץ עס ווי "Powerpuff Girls". באַזירט אויף די סעריע אין 2002 אַוועקגענומען די אַנימאַטעד שטריך, בעכעסקעם דער אָריגינעל נאָמען, און מיר פאָרשלאָגן הנאה סאָושאַלייזינג מיט די אותיות פּלייינג די שפּיל Powerpuff גירלס.
זיין געבורט דרייַ קיוט בעיבי אַבליידזשד צופאַל, וואָס אָקקוררעד אין דער לאַבאָראַטאָריע. פּראָפעסאָר דערטרינקען באַשלאָסן צו מאַכן די גאנץ קליין מיידל, מישן די צוקער מיט אַ פאַרשיידנקייַט פון בשמים און פייַן גאַדזשאַץ. אבער דזשאָדזשאָ – זיין אַסיסטאַנט, קעסיידער שטיפעריש צימער לאַב און אַקסאַדענאַלי גערירט די פּראָפעסאָר ווי ער האָט אָפּגעמאָסטן אויס די ינגרידיאַנץ. ווי אַ רעזולטאַט, די שיף צעבראכן דערטרינקען רענטגענ-עלעמענט, און אַז איז געווען אין די מישן. אַזוי, אַנשטאָט פון אַ גאנץ גערלז זענען געבוירן דרייַ פייַן טשיפּס מיט ריזיק אויגן, אָבער מיט לעגאַמרע קיין Fingers.
עס אויס אַז אין דערצו צו די גאָר קליין גרייס פון די מיידל ענדאַוד מיט סופּער אַבילאַטיז. אין יעדער זיי אייגן, אָבער זיי זענען פאַרייניקט:
אָונינג אַזאַ אַ נוצלעך טאַלאַנט, גערלז זענען ידעאַל צו קעמפן פאַרברעכן אין דער שטאָט פון טאָוונסוויללע. זי איז די מערסט גאַלאַבאַל, נאַיוו און אַ ביסל נאַריש, אָבער ווען ער זעט די געפאַר טייקעף Transformed.
עפֿן Powerpuff גערלז גאַמעס, צו העלפן גערלז קאָנפראָנט די פּאַסקודנע זאַמביז און ראָובאַץ צו אָנטייל נעמען אין די שוטינגז און טשייסאַז. שפּיל אַרום מיט די גערלז אין די שניי, אָבער ווען די קינדער כאַווערינג סאַקאָנע פון ווייל טראַמפּאַלד דורך ווילד אַנימאַלס אַז אנטרונען פון דער זאָאָלאָגישער גאָרטן סעלז, קאַמיש צו זייער הילף.


c: text/html

text:
שאקאלאד
שאָקאָלאַד איז א זיסווארג, געמאכט פון קאקאא מיט בוימל, געמישט מיט צוקער.
טשאקלאד, איז א ליבליכע מאכל אין די וועלט, און אסאך חוקרים זאגן, אז עס איז ממש א געזונטע זאך, עס לעבט אויף און געבט געזונטע קראפט.
עס איז אין די פאמיליע פון 'קאפעין' צוזאמען מיט 'קאווע' און אנדערע פון די דראגס סארטן וואס פאר'שיכור'ט און מאכט פריילעך און מונטער.
עס זענען פארהאנען מילכיגער שאקאלאד, און פארעווער שאקאלאד, שווארצער, ברוינער און ווייסער, יעדער איינער איז אנדערש צוזאמגעשטעלט, און עס איז היינט שוין פארהאנען ספעצילער שאקאלאד אן צוקער אויכעט.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
דורך זייגער » דינסטאג אפריל 21, 2015 9:56 am
ווי עטס ווייסטס, בין איך געגאנגען און געעפענט א ניק אויף קש. איך בין דייקא נישט געגאנגען דארטן צו מאכן פראבלעמען, און איך האב געשריבן אביסל. יעצט האט מען מיר אויסגעשפארט צוליב נארישע תירוצים. דאס ווייזט אז עפעס באדערט זיי.
וואס איך האב יא באמערקט, און איך האב געשמועסט אין אישי מיט עטליכע ניקס, און מיר האבן עס באשטעטיגט, איז אז ס'איז דא א ניק דארט וואס רעדט געפערליך מיאוס אקעגן פריעדיגע גדולים, אבער טאמער מען ענטפערט און מען ששרייט עם אפ, וועלן זיי דיר מעקן.
די סיבה צו דעם איז ווייל ער איז אין די הנהלה.
אלס די סיבה, וויל איך נאר אז מען זאל וויסן נישט צו רעדן מיט אזא איינעם, און אז די קש הנהלה זאל אויפהערן מעקן ווען מען שרייט אפ די טרויעריג בארימטע ניק 'דולה ומשקה'.


text:
מסכת עירובין - הערות והארות בעמוד היום
די אחראים: אחראי, גבאי ביהמד
זאכליך האט געשריבן:כ'האב געהערט א סברה, אז אזוי ווי די שיעור מבוי איז ד' אמות, ווערט די שטח וואס ס'האט נאר איין זייט א וואנט פאררעכענט ווי א "מבוי בפני עצמו".
דאס זאגט בעצם דער רבינו חננאל וואס איך האב דערמאנט, איבערקלערנדיג פארשטיי איך אז עס ווערט וויי צוויי מבואות, דאס ערשטע האט נאר איין וואנט און ממילא העלפט נישט דערויף קיין קורה, און דאס צווייטע הייבט זיך אן דארט ווי די קורצערע וואנט הייבט זיך אן, משא"כ ווען עס איז פחות מד' אמות איז עס נישט גענוג חשוב
לפי"ז שטימט עס אולי נאר למא"ד משך מבוי ד' אמות (עי' לעיל דף ה' ע"א)?
אלף בית האט געשריבן:הערליכע בילדער פון אויף "קול הלשון" וועבסייט, פון די יעצטיגע בלעטער אויף מסכת עירובין
א חבר מיינער, וואס לערנט 'תורתך שעשועי', זאגט מיר. אז דף ז' ע"ב און דף ח' ע"א (מבוי שכלה לרחבה) זענען די שווערסטע בלעטער פון מסכת עירובין.
איינמאל מ'שוויצט דאס אריבער גייט שוין אלעס גרינגער
די פיקטשערס אין בעק פין די נייע עוז והדר גמרא איז אויך זייער גיט (די זעלבע איז אויך ביי קונטרס שערי עירובין)
מיללער האט געשריבן:זאכליך האט געשריבן:כ'האב געהערט א סברה, אז אזוי ווי די שיעור מבוי איז ד' אמות, ווערט די שטח וואס ס'האט נאר איין זייט א וואנט פאררעכענט ווי א "מבוי בפני עצמו".
דאס זאגט בעצם דער רבינו חננאל וואס איך האב דערמאנט, איבערקלערנדיג פארשטיי איך אז עס ווערט וויי צוויי מבואות, דאס ערשטע האט נאר איין וואנט און ממילא העלפט נישט דערויף קיין קורה, און דאס צווייטע הייבט זיך אן דארט ווי די קורצערע וואנט הייבט זיך אן, משא"כ ווען עס איז פחות מד' אמות איז עס נישט גענוג חשוב
לפי"ז שטימט עס אולי נאר למא"ד משך מבוי ד' אמות (עי' לעיל דף ה' ע"א)?
אקוראט.
און די גמ' ווייטער גייט א גאנצן צייט מיט די שיטה אז מבוי איז ארבע אמות.
ס'איז בידך צו טוישן דיין מהלך המחשבה, און אזוי ארום זיך באשיצן פון ווערן אפעקטירט פון די -טיילמאל- אומאנגעמע געשעענישן וואס דאס לעבן ברענגט מיט זיך
סמארט גאי האט געשריבן:מיללער האט געשריבן:זאכליך האט געשריבן:כ'האב געהערט א סברה, אז אזוי ווי די שיעור מבוי איז ד' אמות, ווערט די שטח וואס ס'האט נאר איין זייט א וואנט פאררעכענט ווי א "מבוי בפני עצמו".
דאס זאגט בעצם דער רבינו חננאל וואס איך האב דערמאנט, איבערקלערנדיג פארשטיי איך אז עס ווערט וויי צוויי מבואות, דאס ערשטע האט נאר איין וואנט און ממילא העלפט נישט דערויף קיין קורה, און דאס צווייטע הייבט זיך אן דארט ווי די קורצערע וואנט הייבט זיך אן, משא"כ ווען עס איז פחות מד' אמות איז עס נישט גענוג חשוב
לפי"ז שטימט עס אולי נאר למא"ד משך מבוי ד' אמות (עי' לעיל דף ה' ע"א)?
אקוראט.
און די גמ' ווייטער גייט א גאנצן צייט מיט די שיטה אז מבוי איז ארבע אמות.
מזעהט שפעטער בדף י' אויך אז,די גמ' נוצט נאר דער שיעור פון ד' אמות לגבי מחשיב צו זיין כמבוי בפ"ע, וציין לי ידידי יקירי הי"ו לדברי הגמ' לעיל שאף להמא"ד שבכשר מבוי בד' טפחים אבל לפסול מבוי כו"ע מודי שהשיעור הוא ד' אמות ודו"ק
מיללער האט געשריבן:וציין לי ידידי יקירי הי"ו לדברי הגמ' לעיל שאף להמא"ד שבכשר מבוי בד' טפחים אבל לפסול מבוי כו"ע מודי שהשיעור הוא ד' אמות ודו"ק
וואו זאגט אזוי די גמרא?
אויב מיינט ער דף ה' ע"א "התם סוף מבוי הכא תחילת מבוי".
דארט זאגט די גמ' פארקערט, אז דער וואס האלט אז שיעור מבוי איז ד' אמות, ווערט עס נאכנישט פסול ביז ד' טפחים.
-
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 473
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג מאי 12, 2015 3:31 pm
בדף יא. רעדט די גמ' לגבי א מחיצה וואס איז מהנה לגבי כלאים, און רש"י ברענגט א משנה אין בבא בתרא כו. היה גדר בנתים זה סומך לגדר מכאן וזה סומך לגדר מכאן.
לכאורה אויבן בדף ג: ברענגט די גמ' א בפירוש'ע משנה אין כלאים אז מ'דארף איבערלאזן ד' אמות בין הגדר ולכרם.
קוקנדיג אין די משנה דארט אין בבא בתרא זעהט בכלל נישט אויס אז מרעדט לגבי כלאים, נאר אלס נזקי שכנים, איז וואס ברענגט עס רש"י דא?
-
- שר חמישים ומאתים
- תגובות: 473
- זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג מאי 12, 2015 3:31 pm
מיללער האט געשריבן:קען זיין אז די קשיא איז נובע פון עם הארצות, אבער מקופיא זעה איך נישט קיין שנעלע תירוץ, אפשר ווייסט דא איינער דער ענטפער.
בדף יא. רעדט די גמ' לגבי א מחיצה וואס איז מהנה לגבי כלאים, און רש"י ברענגט א משנה אין בבא בתרא כו. היה גדר בנתים זה סומך לגדר מכאן וזה סומך לגדר מכאן.
לכאורה אויבן בדף ג: ברענגט די גמ' א בפירוש'ע משנה אין כלאים אז מ'דארף איבערלאזן ד' אמות בין הגדר ולכרם.
קוקנדיג אין די משנה דארט אין בבא בתרא זעהט בכלל נישט אויס אז מרעדט לגבי כלאים, נאר אלס נזקי שכנים, איז וואס ברענגט עס רש"י דא?
די נזקי שכנים דארט רעדט מען אז איין שכן זאגט צום צווייטען די אסר'סט מיינע זרעים ווייל די ביזט סומך דיינע גפנים צו מיין שדה זאגט די משנה אז אויב איז דא גדר זה סומך לכאן וזה סומך לכאן און ס'ווערט נישט אסור,(כאטש לכאורא די שרשים גייען דאך אינטערען די גדר, איז אזוי די הלכה ביי כלאים אויב איז דא א גדר פון אויבן איזעס זיך נישט מתערב) אויבן רעדט מען אז ער וויל אנפלאנצען אינעם זעלבען פעלד סיי זרעים און סיי גפנים אן א גדר.
דער שפיץ פונעם חילוק איז אז אנהייב פרק רעדט מען ווען דער מענטש וויל אנפלאנצן "אינעם זעלבן פעלד" סיי זרעים און סיי א כרם, דארפן די זרעים זיין א דבר חשוב פאר זיך אנגעבויעט אויף א שטח פון ד' אמות און מרוחק סיי פונעם כרם און סיי פון די וואנט, כדי אז עס זאל נישט בטל ווערן צום גדר אדער צום כרם.
דא אין דף יא. רעדט מען ווען ער וויל אנבויען אויף צוויי זייטן פונעם גדר, איז דער גדר מנהי אז די צוויי זענען נישט נחשב פאר איינס כאטש עס איז דא א יניקה מתחת לגדר.
איך האב באגעגנט אפאר מאל דעם ספר אין מתיבתא גמרא, האב איך עס אויפגעזוכט,
ס'איז בידך צו טוישן דיין מהלך המחשבה, און אזוי ארום זיך באשיצן פון ווערן אפעקטירט פון די -טיילמאל- אומאנגעמע געשעענישן וואס דאס לעבן ברענגט מיט זיך
ס'איז שטארק שייך אויף די גמרות אין מס' עירובין ווי מיר האלטן יעצט.
- נא_שכל
- שר ארבעת האלפים
- תגובות: 4392
- זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 14, 2008 10:44 pm
- לאקאציע: עולם הדמיון
מיללער האט געשריבן:מעשר שני שלא נפדו, פארוואס קען מען נישט מערב זיין מטעם אי בעי פריק ליה? ובכלל לויט די רבנן איז עס ערגער ווי תרומה פאר א ישראל וואס א כהן קען עס עסן, דא קען מען דאך עס עסן בירושלים?
א) "הואיל" נוצט נאר אויב ס'איז עכ"פ ראוי פאר א צווייטן אין דעם יעצטיגן מצב, דעמאלט'ס זאגט מען אז דורך "הואיל" איז כאילו ס'ראוי פאר עם אויך, למשל וויין פאר'ן נזיר, ס'מותר פאר א צווייטן און הואיל ער קען זיך גיין מתיר זיין, ממילא איז עס יעצט מותר פאר עם. אזוי זאגט תוס' ושאר ראשונים, ווייל אויב נישט איז שווער אויך פון טבל, ער קען דאך מפריש זיין ביה"ש.
ב) ס'נוצט נאר אויב ס'מותר פאר איינעם במקום שהעירוב שם, אין דא רעדט דאך די משנה אין חו"ל, וואס דארט איז פאר קיינעם נישט מותר צו עסען די מעשר שני שלא נפדה כהלכה.
נא_שכל האט געשריבן:מיללער האט געשריבן:מעשר שני שלא נפדו, פארוואס קען מען נישט מערב זיין מטעם אי בעי פריק ליה? ובכלל לויט די רבנן איז עס ערגער ווי תרומה פאר א ישראל וואס א כהן קען עס עסן, דא קען מען דאך עס עסן בירושלים?
א) "הואיל" נוצט נאר אויב ס'איז עכ"פ ראוי פאר א צווייטן אין דעם יעצטיגן מצב, דעמאלט'ס זאגט מען אז דורך "הואיל" איז כאילו ס'ראוי פאר עם אויך, למשל וויין פאר'ן נזיר, ס'מותר פאר א צווייטן און הואיל ער קען זיך גיין מתיר זיין, ממילא איז עס יעצט מותר פאר עם. אזוי זאגט תוס' ושאר ראשונים, ווייל אויב נישט איז שווער אויך פון טבל, ער קען דאך מפריש זיין ביה"ש.
דאס איז בעצם שיטת התוס' בדף ל: אז דאס אלעמען ערשטן דארף דער עס זיין ראוי לאכילה פאר כאטש איין מענטש, נאר לשיטת סומכוס דארף אפי' דער מערב אויך קענען דורך א וועג צוקומען דערצו ולשיטת חכמים איז גענוג אפי' אויב א צווייטער קען עס עסן.
דער שפת אמת פרעגט אבער אויף דעם א מורא'דיגע קשיא, ביי תרומה פפרעגט די גמ' לשיטת סומכוס זאל מען קענען מערב זיין הואיל ואי בעי איתשיל, איי ס'וועט ווערן צוריק טבל, וועט ער נאכדעם מפריש זיין מיניה וביה, און די גמ' ווארפט עס אפ מכח שיטת רבנן אז ביהשמ"ש גזרו על שבות. קומט אויס אז אויב זאל נישט זיין קיין פראבלעם פון מפריש זיין תרומה וואלט גענוצט די סברא פון הואיל ואי בעי איתשיל, פרעגט דער שפ"א ווי קען זיין בעסער תרומה וואס קען צוריק ווערן טבל און נאכדעם מפריש זיין, ווי טבל זעלבסט וואס איך זאג נישט דערביי הואיל ואי בעי מפריש, ער בלייבט ביי א צ"ע.
למעשה ברענגט ער א תוס' פון פסחים אז דארט זאגט תוס' אן אנדערע סברא אויף הקדש פ"וו איך זאג נישט הואיל ואי בעי פריק אדער הואיל ואי בעי איתשיל, ווייל וויבאלד הקדש איז בכלל נישט זיינס און נאר דורך פדיון אדער שאלה קען ער עס כאילו קונה זיין, דאס זאג איך נישט מטעם הואיל אז א זאך וואס איז בכלל נישט שלו זאל ווערן זיינס, עיי"ש. ויש להעמיס דברים אלו גם בדברי המאירי פה שכ' על הקושיא לימא הואיל ואי בעי פריק "דפנים חדשות באו לכאן" עיי"ש.
למעשה, תוס' דארט אין פסחים רעדט נישט לגבי עירובין נאר לגבי מצה אדער חמץ וואס דער איסור/מצוה איז נאר אויב עס איז "שלו". מיין שאלה איז, דא ביי עירובין איז דא א תנאי אז דער מאכל הנערב דארף זיין "שלו"? מ'קען מערב זיין מיט א אנדערן מענטשנס מאכל אן רשות, וואס ער קען נישט עסן מדין גזילה? לכאורה איז עס נישט ערגער ווי לנזיר ביין אדער לישראל בתורמה, סיידן לויט סומכוס, אבער לויט די רבנן איז לכאורה דאס נישט קיין פעלער, והדרא קושיא לדוכתא וצ"ע.
- ווינקל
- שר שבעת אלפים
- תגובות: 7772
- זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג מאי 21, 2009 12:10 am
- לאקאציע: vinkel.ivelt ביי גימעיל
סמארט גאי האט געשריבן:ללומדי השיעור, ס'איז דא א הערליכע ספר אויף מסכת עירובין גאון יעקב וואס איז ממז פינגער באלעקענד,
איך האב באגעגנט אפאר מאל דעם ספר אין מתיבתא גמרא, האב איך עס אויפגעזוכט,
דער ספר איז דא צו באקומען שיין איבערגעזעצט.
די מחלוקה צווישן רבה ורבא ביי הרחיק מן הכותל ג"ט ועשה מחיצה, פארוואס לויט רבא דארף זיין א 'מקום חשוב' צווישן די נייע און אלטע מחיצה?
לכאורה איינמאל ס'גייט ארויס פון גדר לבוד, דארף ער שוין צו הייסן א 'נייע' וואנט. ??
ביי די פריערדיגע מחלוקה בנה עמוד ג"ט איז מער פארשטענדליך שיטת רבא, אז כדי דער עמוד זאל הייסן עפעס בכלל דארף ער צו זיין א מקום חשוב, און ס'איז נישט גענוג ג"ט. אבער דא איז די מציאות אנדערש, דא איז נישט די ריוח די מתיר, דא איז די נייע וואנט דער מתיר און מ'דארף נאר זיכער מאכן אז ער איז נישט קיין חלק פון די אלטע, וואס אויף דארף לכאורה לבוד זיין גענוג.
ס'איז בידך צו טוישן דיין מהלך המחשבה, און אזוי ארום זיך באשיצן פון ווערן אפעקטירט פון די -טיילמאל- אומאנגעמע געשעענישן וואס דאס לעבן ברענגט מיט זיך
ווער איז אונליין
באנוצערס וואס דרייען זיך איצט דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און איין גאסט


text:
וואַך
וואַך איז דער פארקערטער פון שלאָף, עס ווערט געמאסטן אז מען איז ביים וויסן - דהיינו אז דעמאלטס קען מען שוין אויסהערן, שרייבן, ליינען, רעדן, טראכטן, שפאצירן, גיין, ארבעטן און קאמיוניקירן. כאטשיג מען קען טוען די אלע זאכן אינמיטן שלאפן אויכט איז עס אבער נישט פון וויסן נאר פון געוואונהייט, און עס האט נישט די פרייע בחירה בעשת מען טוט דאס. דאס הייסט ענדערשט א חלום אדער לבנה קריכן.
דאס ווארט קען אויך מיינען אין פסיכאלאגיע אדער אין רעליגיע זיך צו אויפוועקן, איינזעהן און אנערעקענען א נייעם פאקט. ווי מיר טרעפן אין תנ"ך דעם באגריף: עורה כבודי ערוועק מיין כבוד. - כדי אנערקענען און איינצוזעהן גאט'ס עהרע אויף די באשעפענישען פון די וועלט.
אויפוועקן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
צופרי נאך א לאנגער נאכט ספעציעל ווען אינדרויסען הערשט א פראסט גייט זייער שווער זיך אויפוועקן פון שלאָף. דוד המלך פלעגט האבן א פידל וואס האט געארבייט דורך א פאטענט זיך צו זינגען פון זיך אליינס אים צו ערוועקן.


text:
בערלינער וואנט
דער בערלינער וואנט איז געווען א שטיינערנער מויער וועלכע איז געבויט געווארן דורך דער קאמוניסטישער מזרח דייטשלאנד רעגירונג (דייטשע דעמאקראטישע רעפובליק) אפצוהאלטן אירע איינוואוינער פון אנטלויפן צו דער דעמאקראטישער מערב זייט פון דייטשלאנד. דער מויער איז געבויט געווארן אין 1961 און איז געשטאנען אונטער א שטרענגע וואך פון דער פאליצייאישער קראפט וועלכע די דייטשן האבן גערופן די סטאזי. די בערלינער וואנט איז געווען אן אנגעזעענע סימבאל פון דעם קאלטן קריג וועלכע האט זיך געקאכט שטילערהייט צווישן די יו-עס-עס-אר און די אליאירטע, אריינגערעכנט מזרח דייטשלאנד און די פאראייניגטע שטאטן און אירע פריינט.
ביי דער ענדע פון דעם צווייטן וועלט קריג אין 1945 איז די שטאט בערלין ארומגענומען געווארן מיט אקופירטע טעריטאריעס פון סאוועטישע כוחות. די אלע טעריטאריעס זענען שפעטער געווארן די אפיציעלע מזרח דייטשלאנד. די שטאט בערלין זעלבסט איז צוטיילט געווארן צו מזרח בערלין און מערב בערלין. די מערב זייט איז אקופירט געווארן דורך בריטישע, פראנצויזישע, און אמעריקאנער כוחות און איז געשטיצט געווארן דורך די פעדעראלע רעפוליק פון דייטשלאנד, באקאנט אלס מערב דייטשלאנד. צווישן די יארן פון 1949 און 1961 זענען 2.7 מיליאן מענטשן אנטלאפן פון מזרח קיין מערב כאטש די אָרטיגע רעגירונג איז אין יענע יארן געווען די מערסט פראדוקטיווע קאמוניסטישע רעגירונג אין גאנץ אייראפע. ווי אזוי אימער, האבן די מזרח איינוואוינער זיך געשפירט אביסל אונטערדרוקט ווען די מעגליכקייט צו געניסן פון די מערב וועלט מידיא איז לימיטירט געווארן און זיי האבן געהאלטן אז די מערב איינוואוינער לעבן א העכערע סטאנדארט לעבן ווי זיי. אסאך פון די מזרח איינוואוינער האבן איבערגעלאזט די מזרח זייט האפנדיג צו טרעפן בעסערע עקאנאמישע מעגליכקייטן אויף מערב.
ווען די אנטלאפענע האבן אנגעהויבן גרייכן הויכע ציפערן און עס האט אנגעהויבן עפעקטירן די ארבעט'ס קראפט האט די מזרח רעגירונג באשלאסן דאס אפצושטעלן דורך בויען א שיץ מויער. די אפעראציע איז אויסגעפירט געווארן אינמיטן די נאכט פון אויגוסט דעם 13'טן אין 961' ווען א ריזיגע מחנה פון מזרח דייטשע סאלדאטן האבן באלאגערט די גרעניצן פון מערב דייטשלאנד און אויפגעשטעלט צייטווייליגע אייזערנע צוימען מיט שטעך דראט אויף איר. די ארבעט האט זיך אנגעהויבן באלד דערנאך ווען א ריזיגע צאל קאנסטראקשן ארבייטער האבן אנגעהויבן איבערטוישן די צוים צו א ציגל וואנט וועלכע איז געשטאנען 12 פיס (28 מעטער) הויך און זיך געצויגן אויף א שטרעקע פון 103 מייל (166 קילאמעטער). 28 מייל (45 קילאמעטער) פון די וואנט איז געבויט געווארן אינמיטן די שטאט בערלין וואו די גרענעצן פון מזרח און מערב דייטשלאנד זענען צוטיילט געווארן. דארט וואו עס האבן זיך געפינען געביידעס און מען האט נישט געקענט מאכן די וואנט האט מען עס איבערגעצויגן מיט ציגל אויף די מזרח זייט און באדעקט אלע פענסטער מען זאל נישט קענען אריבערזען די אנדערע זייט. די מזרח רעגירונג האט פארקויפט אז זי האט געבויט דעם וואנט צוריקצוהאלטן מיליטערישע קאנפראנטאציעס מיט מערב דייטשלאנד. דאס איז געווען נאר אן אויסרייד אבער ווען מען איז געגאנגן נאנט צו די וואנט און געזען די פילע פארכאפונג לעכער האט מען באלד פארשטאנען אז דאס איז געמאכט צו האלטן די איינוואוינער אין שטאט.
געוויסע מענטשן איז נאך אלס געלונגען זיך אריבער צו כאפן אבער 80 פראצענט פון די פרובירער זענען אומגעקומען פון די שטרויכלונגען וואס די רעגירונג האט אונטערגעשטעלט. פאר א לאנגע צייט זענען די איינוואוינער געבליבן איינגעשפארט אויף מזרח און נישט געהאט קיין שום מעגליכקייט צו אנטלויפן צו די פרייע וועלט. צוביסלעך האט אבער קאמוניזם אין אייראפע אויסגעוועפט און דייטשלאנד'ס שכינים, ווי אונגארן און עסטרייך האבן אנגעהויבן אריינלאזן די אנטלויפער אויף זייער זייט וואו עס איז נישט געווען קיין וואנט. די מענטשן זענען דערנאך פון דארט אריין קיין מזרח אדער ארויסגעוואנדערט צו די וועלט. אין יענע צייט האט די שטרענגע זיכערהייט ארום דעם וואנט אנגעהויבן אויסוועפן ווען מזרח דייטשלאנד האט אנגעהויבן אויפציען דעמאקראטישע רעפארמען. מענטשן האבן דאן אנגעהויבן צוברעכן די וואנט און די רעגירונג האט זיי איגנארירט. אין 1990 איז דער מויער אינגאנצן באזייטיגט געווארן ווען מזרח און מערב דייטשלאנד האבן זיך צוריק פאראייניגט צו איין לאנד.
טיילן פון דעם מויער זענען פארבליבן אויף געוויסע ערטער פאר געדענקעניש. אויך איז אויפגעבויט געווארן א מוזיי לעבן דער פארנומענסטע עפענונג פון דעם מויער אין בערלין וועלכע מען האט אנגערופן "טשעקפוינט טשארלי".


text:
תגובהדורך שמן זית » פרייטאג יולי 28, 2017 7:41 am
אזויווי די סירטש סיסטעם דא אין "אייוועלט" איז זייער נישט יוזער פרענדלי, מ'קען גארנישט זוכן, כידוע ליודעי חן,
ווייס איך נישט צו ס'איז שוין געפרעגט געווארן,
ווי איז די מקור אז די וואך שבת (דבריםאיז די גרעסטע שבת פון יאר?
רב לך שבת (די גרעסטע שבת איז) בעמק הבכא (אין די 9 טעג)
ווער זאגט די טייטש?
בד"וו,
אז איר טראכט אריין וואס דאס מיינט,
די גרויסקייט פון סתם א שבת, בפרט שבתא דריגלא, וביותר שבת יו"כ,
שבת ראש חודש איז ידוע אז עס איז גרעסער ווי יו"ט וחוה"מ שחל בשבת, ווייל עס האט א עקסטערע מוסף (משא"כ ביו"ט)
און די שבת איז נאך גרעסער


text:
שלום קרויז
הרב שלום קרויז (כ"ז אייר ה'תרע"ז, ראצפערט - י"ד כסלו ה'תשע"א, ניו יארק) איז געווען אב"ד אין אודווארי, מאראמאראש, פאר דער צווייטער וועלט מלחמה און א רב אין וויליאמסבורג, ברוקלין נאך דער מלחמה. ער איז געווען דער לעצטער רב אין דער וועלט וואס איז נאך געווען א רב אינדערהיים אין אייראפע נאך פאר דער מלחמה.
פון יאר ה'תשכ"ד און ביז ה'תשל"ג האט ער געפירט א ישיבה. זיינע תשובות זענען געדרוקט אין שו"ת דברי שלום. אכט חלקים און זיינע תורות זענען געדרוקט אין דער סעריע פון ספרים "מנוחת שלום".
לעבנסגעשיכטע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
רבי שלום קרויז איז געבוירן אין אונגארן צו זיין פאטער הרב שמואל דוד קרויז אב"ד אודווארי, א זון פון הרב שלום קרויז פון לעגענעמיהאלי, א זון פון הרב איתמר אפרים קרויז פון ק"ק ווארשאני. הרב שמואל דוד קרויז איז געווען אן איידעם פון ר' ישראל דוב שטיין פון ראצפערט, א זון פון הרב משה שטיין אב"ד סענזשארץ בעמח"ס באר משה.
זיין ברית איז פארגעקומען אין ראצפערט שבת ערב שבועות תרע"ז. ביי זיין ברית וואס איז פארגעקומען אין ראצפערט שבת ערב שבועות תרע"ז האט דער בעלזער רב, רבי מהרי"ד מכבד געווען זיין זון רבי אהרן אלץ סנדק.
ווען זיין טאטע רבי שמואל דוד קרויז, אודוואריער רב איז נפטר געווארן אין כ"ה חשוון ה'תרצ"ז, האט מען אים אויפגענומען אלס רב אנשטאט אים. (ער שטאמט פון איבער 45 דורות רבנים[פֿעלט אַ מקור]. פון מנוחת אשר טשענגער און רבי שמואל קאמאדער פון דאראג.) די וואלען און די אויפנאמע איז פארגעקומען אין אנוועזנהייט פון הגה"ק רבי שלום אליעזר האלבערשטאם זון פון דעם דברי חיים פון צאנז, וואס האט געזאגט פארן עולם אז ער הייסט ענדיגן תיכף און אויפנעמען דעם זון אלס רב.
אודוואריער רב איז געווען א איידעם ביי רבי ישראל אברהם אלטער לאנדא אב"ד עדעלין אונגארן וראש מתיבתא שם, בעל המחבר שו"ת "בית ישראל" ועל מסכתות הש"ס, און איידעם פון רבי ישעיה'לע קערעסטירער.
ער איז געווען אויפן זעלבן באן וואס איז ארויסגעפארן פון אונגארן צו דער שווייץ (עיין ספר מנוחת שלום חלק ראשון, וואו ער דערציילט אויספירליך און באריכות איבער די געשענישן און זיין רעטונג, ווי אויך אין דעם אריינפיר פון שו"ת "דברי שלום, און אויכעט אין דעם בול "מאפילה לאורה" פונעם בארימטן סופר רבי הערשל פריעדמאן) און איז באפרייט געווארן ביום כ"א כסליו, צוזאמען מיטן סאטמארער רבין.
אין אמעריקע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אין אמעריקא האט דער רב אנגעפירט מיט א ביהמ"ד פון שנת תש"ח. (קערעסטירער-אודוואריער בית המדרש) ער האט געהאט א ישיבה משנת תשכ"ד עד שנת תשל"ג ווען עס איז נפטר געווארן זיין איידעם הגה"צ רבי לייבוש טויב ז"ל פון קאלוב. דעמאלס האט ער פארמאכט די ישיבה. אבער דער כולל איז אנגעגאנגען ביז שנת תשמ"ג.
אלס פוסק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
בשנת תשל"ז איז ער אויפגענומען געווארן דורך רבינו מסאטמאר בעל דברי יואל אלס רב און יושב ראש פון די בית הוראה פון התאחדות הרבנים, וואס איז דעמאלס נתייסד געווארן אין וויליאמסבורג. ביז נישט לאנג פאר זיין פטירה איז ער נאך געגאנגען כמעט יעדען טאג אין בית הוראה.
רוב פון די היינטיגע רבנים ודיינים האבען געהאט ביי אים שימוש. ווי הרב מאיר וועבערמאן. הרב אילאוויטש. הרבי מקאסאן. הרב חיים דוד כ"ץ. הרב יאזעפאוויטש. הרב מאיבראן. הרב ירמי' פ"מ. ועוד. ער האט שוין מסמיך געווען להוראה הונדערטער יונגעלייט. ווי אויך געגעבען פאר צענדליגע שוחטים און פאר סופרים כתב קבלה.
ער איז געווען אין שטיצע פארן עירוב אין וויליאמסבורג.
ביי דער פרשה פון עירוב אין וויליאמסבורג האט זיך דער רב צוגעשטעלט צו די מתירי העירוב בוויליאמסבורג און געשריבן פארשידענע בריוון להלכה וועגען דעם ענין. צו אים האבן זיך צוגעשטעלט די גדולי הרבנים בוויליאמסבורג רבי פישל הערשקאוויטש מהאליין ודומ"צ קלויזענבורג. הגה"צ אב"ד ווין. אדמו"ר מפאפא. קהילות הקודש סקווירא. וויזניץ בני ברק .בעלזא. מאכנובקא. תולדות אהרן. חוץ רבני בארא פארק. הגה"צ מקארלסבורג. הגה"צ מאונגוואר . הגה"צ מסערדאהעלי. האדמו"ר ממונקאטש. הגה"צ מיאקא. להבחל"ח. האדמו"ר ממאזשוי ועוד.
ער האט געשריבן אסאך תשובות להלכה אל כל קצוי תבל. וויא עס איז שוין ארויסגעקומען 7 בענדער שו"ת דברי שלום על כל ד' חלקי שו"ע. וויא אויך צענדליגע חיבורים. דריי בענדער מנוחת שלום עה"ת אבות על בנים. שארית נתן וכדומה.
די הכשרים פון אודווארי ווערן געגעבן דורך זיין זון ומ"מ הגה"צ רבי שמואל דוד קרויז אודוואריער רב וואס האט שוין באקומען די הוראה מגדולי הרבנים מדור העבר בשנת תשכ"ז. ער געט שוין הכשרים משנת תשמ"ג. ער האט געהאט שימוש אין עניני כשרות ביי הגה"צ מגרויסווערדיין ז"ל. וויא אויך ביי ראביי בערנאד ליווי דער טאטע פון ראביי דן יואל ליווי דער בעה"ב פון די אוי קעי.און שימוש לענייני הוראה חוץ פון זיין טאטן אויך פון הגה"צ ר"י שטיינער ראש בי"ד ווין. גאב"ד דעברעצין בעל באר משה. הגה"צ מקאפיש בעל משנת יעקב הגה"צ מסאמבאטהעלי ועוד
משפחה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אין דעם ערשטן מאל, האט רבי שלום געהייראט מרת הענטשא מרים (נפטר געווארן כ"ט טבת ה'תשל"ה) , טאכטער פון רבי ישראל אברהם אלטער לאנדא אבד"ק עדעלין, אן אייניקל פון רבי ישעיה'לע פון קערעסטיר, צוזאמען האבן זיי געהאט איין זון און צוויי טעכטער. נאך איר פטירה האט ער חתונה געהאט מיט מרת אסתר (נפטר געווארן כ"ח חשוון ה'תשס"ג), טאכטער פון רבי דוד סאקס.
דער אודוואריער רב זצ"ל האט בנין וחתנין רבנן. פילצאליגע אייניקלעך זיינע, דינען אלס רבנים און דיינים. יונגעלייט אייניקלעך און אור אייניקלעך וועלכע זיצן און האראווען באהלה של תורה.
די קינדער אוו די אייניקלעך (א טיילווייזע ליסטע) זענען ווי פאלגנד:
- מרת איידל, בזיווג ראשון ווייב פון רבי נפתלי אריה לייבוש טויב (מיט וועמען זי האט געהאט אלע אירע קינדער), זון פון רבי מנחם שלמה פון קאלעוו, און שפעטער, ווען איר מאן איז נפטר געווארן האט זי חתונה געהאט מיט רבי נחום מאיר גערמאן, א מגיד שיעור אין דער באבאווער ישיבה.
- מרת שרה, ווייב פון רבי אהרן האגער, וויזשניצער רבי אין מאנטריאל.
- מרת חנה, ווייב פון רבי יצחק אייזיק שנעעבאלג, רב ד'קהל בעלזא מאכניווקא אין וויליאמסבורג, זון פון רבי מענדל, גאב"ד מאנטשעסטער.
- רבי ישכר דוב , רב ד'קהל זכרון נפתלי אריה און אב"ד נעשכיז וויליאמסבורג. ער האט געהייראט מרת מאטיל לאה, טאכטער פון רבי שמואל יודא פאנעט, דעעשער רבי פון פלארידא.
- רבי ישראל אברהם אלטער, רב ד'קהל בית נפתלי קאלעוו אין בארא פארק. ער האט געהייראט מרת חנה רחל, טאכטער פון רבי יוסף חיים מאסקאוויטש, שאצער רבי.
- מרת רחל, ווייב פון רבי מאיר גרינוואלד, דומ"ץ ד'קהל "קהילת יעקב" פאפא, זון פון רבי יעקב יחזקיה, דער פאפא רבי.
- רבי שמואל דוד, דער היינטיגער רב און ממלא מקום פון זיין פאטער. ער האט געהייראט מרת יהודית, טאכטער פון רבי יוסף לייפער, ווערדאן-נאדווארנא רבי.
- ר' אהרן משה ישעי' אב"ד אפטא אין וויליאמסבורג, איידעם ביי רבי יצחק ארי' ווייס, הארעדענקער רבי אין מאנטשעסטער
- מרת שפרה מלכה, ווייב פון הרב יצחק, זון פון רבי אליעזר זאב, זון פון רבי מרדכי האגער, דער וויזשניצער רבי פון מאנסי.
- רבי ישראל אברהם אלטער, קערעסטירער רב פון מאנסי און דומ"ץ התאחדות הרבנים ער האט געהייראט מרת רבקה, טאכטער פון רבי שמואל יעקב קאהן, דער תולדות אברהם יצחק רבי.
- מרת הענטשא מרים, ווייב פון רבי מאיר איתמר ראזענבוים, דער טערבישאנער רבי פון וויליאמסבורג, א זון פון רבי ניסן, קרעטשענעווער רבי פון ירושלים.
- רבי יואל איתמר, ראש כולל אין רמת וויזשניץ באצירק אין חיפה. ער האט געהייראט מרת טויבא אסתר, טאכטער פון רבי יעקב האגער, דער סערעט וויזשניצער רבי.
- מרת חנה, ווייב פון רבי ישראל, זון פון רבי אהרן טוביה שפיטץ, זון פון רבי משה פון ביסטריץ, און איידעם פון רבי אליעזר האגער, דער פריערדיגער סערעט-וויזשניצער רבי.
- רבי מאיר דוב בער, האט געהייראט מרת חנה רייזל, טאכטער פון רבי נפתלי ראובן קארנרייך, דער קאסאוו וויזשניצער רבי, און איידעם פון הרה"ק רבי אליעזר האגער, דער פריערדיגער סערעט-וויזשניצער רבי.
- מרת רחל, ווייב פון רבי מאיר יוסף ראזענבוים, דער סטראזשניצער רבי פון קליוולאנד.
- מרת בריינדל, ווייב פון רבי פנחס גרינוואלד, אב"ד פאפא מאנסי, זון פון רבי יעקב יחזקיה, דער פאפא רבי.
- רבי איתמר, רב ד'קהל אור מרדכי מאנסי. ער האט געהייראט מרת ראצא, טאכטער פון רבי יעקב ראטטענבערג, רב ד'קהל בית האוצר ד'סאלקא מאנסי.
- מרת רחמה מירל, ווייב פון רבי לייבוש רוקח, בערטשער רב פון מאנסי, זון פון רבי מאיר, דער קאזלאווער רבי פון מאנסי.
- רבי שמואל דוד יהושע, האט געהיירט מרת שיינא רחל, טאכטער פון רבי דוד לייב קלוגהויפט, איידעם פון רבי ישראל אברהם פארטוגאל, דער סקולענער רבי.
רבי שלום איז געווען אויכעט א ברודער מיטן איש החסד ראצפערטער רב.
זיינע לעצטע יארן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
אידן פון אלע שיכטן און קרייזן און פון איבעראל, פלעגן אהינקומען צום צדיק כדי אויפצוכאפן א בליק און ווייזן פאר די קינדער ווי אזוי עס האט אמאל אויסגעזעהן א רב פון אמאליגע צייטן באלד הונדערט יאר צוריק.
אויף יום טוב שבועות ה'תש"ע האט דער אודוואריער רב, געוויילט אין ען.וויי.יו שפיטאל אין מאנהעטען דארט וואו די משפחה, חסידים און אנהענגערס געדאווענט אלע תפילות. מוצאי שבועות האט דער דאקטאר האווערד פריעדמאן געמיינט אז עס איז פארפאלן אבער דער אייבישטער האט געהאלפן און ער איז ב"ה אהיימגעקומען צום הויז ביים טאכטער סטראזשניצער רעביצין מרת רחל, וואס האט זיך מוסר נפש געווען פאר זיין געזונט .
אום ראש השנה האט אודווארי געהאט די זכיה אז דער רב איז ערשינען אין ביהמ"ד און געהאלטן א פייערדיגע דרשה אין גרויסן בית המדרש און געדאווענט פארן עמוד מוסף. ווי אויך יום הקדוש פאר כל נדרי געהאלטן א פייערדיגע דרשה. הושענא רבההאט געדויערט שעה'ן די הייליגע דרשה מיט די הושענות. שמחת תורה א ריזיגן ציבור אידן פון אלע עקן און פארבן רעגנבויגען פונעם חרדי'שן אידנטום, איז אנגעקומען צום רב כדי מיטצוהאלטן דעם גרויסן מעמד פון הקפות
נאך סוכות איז דער רב ליידער ווידערמאל אריינגעפירט געווארן אין שפיטאל און גאנץ כלל ישראל האט איינגעריסן מיט הימל שפאלטנדע תפילות און בכיות, פארן זקן הרבנים, גלייכצייטיג, זענען פארגעקומען צוויי חתונות פון צוויי אור אייניקלעך פון אים.
זיין פטירה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
מוצש"ק וישלח תשע"א איז ער נפטר געווארן.
תיכף ווען די בשורה איז פארשפרייט געווארן האט זיך פארזאמלט ארום דעם אודוואריער בית המדרש און אין די גאסן ארום, צענדליגע טויזנטער אידן. מען האט דעם צדיק גע'טובלט אין זיין אייגענעם מקוה בראשות די אויסגעקליבענע חברה קדישא ווי אויך עטליכע אנזיכטיגע און חשוב'ע תלמידים. נאכדעם האט מען דעם ארון אריינגעטראגן אין בית המדרש. תלמידים האבן זיך קריעה געריסן כהלכה. נאך די הקפות האבן מספיד געווען קודם דער שוואגער דער קערעסטיר-בערבעשטער רבי הרב ישעי' גראס וואס ער האט אויך אויפן פלאץ מכתיר געווען דעם נייעם רב זיין איינציגן זון, שמואל דוד קרויז . נאכדעם האבן מספיד געווען: דער קארלסבורגער רב, רבי יחזקאל ראטה, אדמו"ר מהארעדענקא מאנטשעסטער א מחותן. איינער פון די צוויי סאטמארער רביס, רבי זלמן לייב טייטלבוים. דער מונקאטשער רבי, רבי משה לייב ראבינאוויטש. דער פאפא רבי, רבי יעקב יחזקיה גרינוואלד, רבי טודרוס זילבער יאוואזשנער שכן טוב רב. אב"ד סאטמאר וומס"ב רבי מענדל טייטלבוים, דעם רבינ'ס איידעם רבי נחום מאיר גערמאן. דער רבינ'ס איידעם רבי מאיר יוסף ראזענבוים - סטראזשניצער רבי פון קליוולאנד. אן אייניקל פונעם רב, רבי ישראל אברהם אלטער קרויז - קערעסטירער רבי. אן אייניקל פונעם רב, רבי ישכר דוב טויב, נעשכיזער רב פון וויליאמסבורג. אן אייניקל פונעם רב, הרב מתולדות נפתלי. אן אייניקל פונעם רב, רבי איתמר ראזענבוים פון מאנסי,והאחרון הכביד הגאב"ד ד'אודווארי . ווי אויך דער משמש בקודש הרב חיים אהרן מיללער. פארטאגס איז די לוויה אנגעקומען צום חלקת אודווארי ניו דזשערסי וואו עס איז געווען שווארץ פון די הונדערטער אידען וואס האבן דארט אפגעווארט דעם ארון. אין דעם בית החיים זענען אויכעט אפגעהאלטן געווארן מילי דהספידא, און דערנאך דער ארון איז נטמן געווארן אינעם אוהל פון צדיקי בית אודווארי זי"ע.
די וואך פון דער שבעה זענען טויזנטער אידן דורכגעגאנגען מנחם אבל זיין און טרייסטן זיין איינציגן און באליבטן זון רבי שמואל דוד וואס איז באקאנט בעולם התורה והחסידות און וואס האט ערווארבן א נאמען פון א געוואלדיגער תלמיד חכם און פוסק, וועלכער איז א בקיא בכל מכמונות התורה, און וועלכער האט געהאט א היתר הוראה שוין פילע יארן, זייט תשכ"ז. צווישן די רביס וואס זענען געקומען צו מנחם אבל זיין, זענען אריינגערעכנט: ביידע סאטמארער רביס. די רביס פון, באבאוו, פאפא, וויזשניץ, סקווירא, רחמיסטריווקא, פשעווארסק, קרעטשענעוו, וויען צעהלים, תולדות אהרן, מונקאטש, דינוב און נאך. ככלות השבעה איז פארגעקומען די הקמת המצבה בחלקת אודווארי ביום כ"א כסלו, אין דעם טאג וואס דער רב זי"ע איז באפרייט געווארן צוזאמען מיטן סאטמארער רבי אדמו"ר בעל דברי יואל זי"ע. בוסן זענען געפארן פון אלע צענטערן אין ניו יארק. דורך די ערשטע צוויי וואכען נאך דער פטירה פונעם רב זענען געבוירן געווארן אין די משפחה 7 אור אייניקלעך וואס טראגען דעם נאמן "שלום". ביי די שלושים איז פארגעקומען א ריזיגע סעודה אינעם בית רחל זאל אין וויליאמסבורג מיט דער באטייליגונג פון טויזנטער מענטשן אין הויפט פון זיין ממלא מקום רבי שמואל דוד, וואס האט געמאכט דעם סיום ששה סדרי משנה און האט אויפגעטרעטן מיט דברות קודש. אויך האבן גערעדט דער שאצער רבי, דער קערעסטירער רבי און נאך.
מיט דעם הסתלקות פון איינעם פון די איינציגע פארצייטישע צדיקים פון דער אלטער היים האט זיך געשלאסן א תקופה וואס האט צוזאמעגעבינדן דעם היינטיגן דור מיטן פריערדיגן.


text:
לעצטנס געשריבן: "צי איר ווילן צו הערן עצה? רעקאָמענדירן מיר עפּעס! "
און איינער באַמערקן איז דאָס: "נעמען קעיר פון די פאַרריכטן פון די וווינונג."
ער ערשטער געמאכט מיר לאַכן, אָבער דעמאָלט ...
קענען איך מאַכן ריפּערז אין אַ הויז וואָס איז ניט?
קענען איך שטילן מיין דאָרשט דורך שטייענדיק דורך די דאַר-אַרויף ריווערבעד?
איז עס מעגלעך צו פאַרריכטן עפּעס אין דער נשמה אויב עס איז ליידיק?
אבער דער עצה איז זייער גוט אין זיך! פֿאַר די וואס האָבן געלעבט און געבויט אַ הויז. פּלאַנטעד אַ בוים. ער געוואקסן קינדער.
איך טאָן אַלץ אין לעבן.
ווי אויב אַלץ ... אָבער עפּעס אַנויינג, עפּעס באַדערז ... רוטין.
און פאַרריכטן וועט העלפן ברייטאַן די טעג, וואָס פּלוצלינג ווערן רוטין. א קליין ענדערונג אין די ינלענדיש, און לעבן וועט ווידער פינקלען מיט נייַ פארבן, נייַ ימאָושאַנז. אפֿשר אין דער שפּריץ עפּעס איז "ריפּערד", און עס וועט זיין פול מיט נייַע געפילן, תאוות, געדאנקען.
און עס איז נישט אַ ענין פון ריפּערינג אַפֿילו די קאַמף, וואָס וועט מאַכן לעבן נודנע, וועט צעשטערן די מאַנאַטאַני פון וואָכעדיק לעבן. וועט באַקומען באַפרייַען פון די אייביק קשיא: "וואָס זאָל איך טאָן? ווי צו זיין? "
אַנדערש, איר קענען זאָגן, טוישן דיין לעבן!
איך געדענקט מיין מוטער. ווען זי פֿאַר עטלעכע סיבה איז געווען נערוועז אָדער עפּעס אַנויד איר, זי אנגעהויבן צו ריין אַרויף אין די הויז. ווישן די שטויב אַז קיינמאָל איז געווען, וואַשן פלאָרז אָדער וואַש. אין אַלגעמיין, איך אנגעהויבן צו טאָן עפּעס אין די הויז. און ביסלעכווייַז קאַלמד אַראָפּ, און זי אומגעקערט צו אַ גוט שטימונג. און זי האט שוין מיט אונדז גוטע שטימונג.
"נעמען קעיר פון די פאַרריכטן פון דער וווינונג." דעם באַמערקונג איז געווען פון אַ פרוי.
דאנק איר פֿאַר די גוט שטימונג!
"Reflections" גראַנדפּאַ גואָ


text:
גריכיש פרעמד מיניסטער ניקאָס קאָטזיאַז געזאגט אַז די אייראפעישע יוניאַן מוזן דורכפירן באַטייַטיק רעפארמען און שאַפֿן זייַן אייגן פאַרטיידיקונג אין סדר צו טייַנען זייַן שטעלע אין דער וועלט און סאָלווע ימערדזשינג פּראָבלעמס.
"די אי.יו. זאָל אַנטוויקלען די מעקאַניזאַם, די סיסטעם פון אינסטיטוציעס, מאָדערניזירונג געצייַג פֿאַר אַלע פון אונדז און פון זיך, זייַן אַ ביקאַן פון ימפּלאַמענטיישאַן, העכערונג און פאַרשפּרייטונג פון די הערשן פון געזעץ, פאַרטיידיקער פון דעם פּרינציפּ אין די אינטערנאַציאָנאַלע קהל איז נייטיק צו צוריקקומען צו דעם ציל פון געזעלשאַפטלעך קאָוכיזשאַן.", - האט קאָטזיאַס מיניסטיריאַל באַגעגעניש פרעמד ענינים אין דער שטאָט פון סאָוניאָן, נעבן אַטהענס.
די באַגעגעניש ינוואַלווד באדינער פון די וויסעגראַד GROUP (פוילן, טשעכיי, סלאָוואַקיאַ און אונגארן), די פיר באַלקאַן לענדער - מיטגלידער פון די אי.יו., די באַלקאַן לענדער - קאַנדאַדייץ פֿאַר אי.יו. מיטגלידערשאַפט, קיפראס און סלאָוועניאַ.
"די אי.יו. זאָל זיין פיל טוישן, אַדאַפּט און באַווייַזן זייער סטרענגקטס," - האט געזאגט דער הויפּט פון די גריכיש פרעמד מיניסטער, אַוטליינד אַ נומער פון טשאַלאַנדזשיז facing די אי.יו.. דעם, אין זיין מיינונג, די פֿאַרשטאַרקונג פון די אינסטיטוציעס פון די European יוניאַן און זייַן רעפאָרם, די וואָג אין צוקונפֿט צווישן די נאציאנאלע שטאַטן און די אי.יו. אינסטיטוציעס, דימאַקראַטאַזיישאַן, לייזונג פון געזעלשאַפטלעך פּראָבלעמס.
גערעדט וועגן דער יקספּאַנשאַן פון דער אייראפעישער פֿאַרבאַנד, קאָטזיאַאַס גערודנט די קשיא פון טערקיי 'ס קאַנדידאַסי.
"די אַרויסגעבן פון באַציונגען מיט רוסלאַנד בלייבט אַ ספּעציעלע אַרויסגעבן", צוגעגעבן דער מיניסטער.
קאָטאַזיאַס גערעדט פֿאַר פֿאַרשטאַרקונג די מיליטעריש סטראַקטשערז פון די אייראפעישע יוניאַן, אַנדערש, ער האט געזאגט, די אי.יו. וועט בלייַבן אַ רעגיאָנאַל שוטעף פון די אי.יו. און נאַטאָ.
"די קויל פון פאַרטיידיקונג און זיכערהייַט איז באשלאסן דורך די שייכות צווישן די אי.יו., נאַטאָ און די יו זי האט צו קויפן די זעלבשטענדיק פֿונקציע פון פאַרטיידיקונג אָדער צו ווערן אַ רעגיאָנאַל שוטעף פון די אנדערע צוויי פּילערז פון די אי.יו. אָן פאַרטיידיקונג וועט בלייַבן אַן עקאָנאָמיש ריז מיט פֿיס פון ליים ..", - האט געזאגט דער הויפּט פון די גריכיש אויסערן-מיניסטעריום.


text:
טורנהאם גרין אונטערגרונט סטאנציע
קאארדינאטן: 51°29′43″N 0°15′18″W / 51.4953°N 0.255°W
טורנהאם גרין (ענגליש: Turnham Green) איז א לאנדאנער אונטערגרונט סטאנציע אויף די דיסטריקט און פיקאדילי ליניעס, אבער די פיקאדילי ליניע באנען שטעלן זיך אפ נאר אין פרימארגן און שפעט ביינאכט.
די סטאנציע געפינט זיך אין טשיסיק, מערב לאנדאן, ביים מזרח עק פון טשיסיק קאמאן, און איז אין טראוולקארט זאנעס 2 און 3.
די סטאנציע האט פיר פעראנען.
אינהאַלט
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
די סטאנציע האט געעפנט דעם 1טן יאנואר 1879 דורך דער לאנדאן און דרום-מערב באן, אויף א נייער צווייג ליניע קיין ריטשמאנד.


text:
פון קורס, עס ס אויס פון דער קשיא אַז בנין באַקקלינקס צו דיין וועבזייַטל איז צווישן די שליסל יסודות צו הצלחה אין די זוכן ענגינע אָפּטימיזאַטיאָן. עס איז אויך פארשטאנען אַז עס זענען אַ פּלאַץ פון פאַרשידענע מעטהאָדס צו פירן אַ געהעריק לינק בנין סטראַטעגיע. אבער וואָס מיטל בינדינג באַקקלינקס צו דיין וועבזייַטל די נאַטירלעך וועג? נו, אַז דעפּענדס - hot dog giochi. ווי פֿאַר מיר, איך גלויבן מיין לעצט פּרווון צו פאָרעם אַ נאַטירלעך לינקס פּראָפיל ארויס גאַנץ מצליח. אזוי, לאָזן 'ס מאַכן עס קלאָר - בנין באַקקלינקס געוויינטלעך שטייט פֿאַר אַ "שיין שפּיל," אָן טשיטינג און ווייאַלייטינג די הויפּט וועבמאַסטער גיידליינז דורך Google. און איך בין געגאנגען צו האָבן אַ קורץ קוק בייַ די מערסט שטרענג און געפערלעך "ומנאַטירלעך" פּראַקטאַסאַז פון לינק בנין (איר זאָל ויסמייַדן זיי בייַ אַלע קאָסטן!). איך האָפֿן איר וועט געפֿינען זיי גלייַך ווען איר בויען באַקקלינקס צו דיין וועבזייַטל - דער בעסטער נאַטירלעך וועג מעגלעך.
ויסמיידן בילדינג באַקקלינקס צו דיין וועבזייַטל מיט:
לינק עקסטשאַנגעס און ווהעעלס
לינק יקסטשיינדזשיז זענען צווישן די רובֿ פּראַמאַסינג לינק בנין פּראַקטיסיז, נאָך עס זאָל זיין אַוווידיד - ערשטער און ערשטער. און עס זענען מיאָריאַדז פון וועב פּלאַטפאָרמס און פאַרשידענע אָנליין סאָפטווער מקריב צו מאַכן אַ אָפּמאַך מיט ויסבייַטן לינקס. פון קורס, יקסטשיינדזשינג מיט עטלעכע באַקקלינקס מיט דיין יונגער בלאָגגערז זאל זיין אַ טאַקע גרויס געדאַנק. אָבער, דילינג מיט באַרטער לינקס אויף לינק יקסטשיינדזשיז, ווי געזונט ווי לינק ווילז (אַ. k. a. פּיראַמיד סקימז פון לינק בנין) רובֿ קאַמאַנלי פירט צו אַ ריזיק יבעריק מאַסע מיט אויך פילע נידעריק-קוואַליטעט באַקקלינקס, וואָס ארויס קימאַט אין קיין צייַט. עס מיטל אַז אַפּלייינג פֿאַר לינק יקסטשיינדזשיז אָדער ווילז איז פאקטיש וויסט פון צייַט און געלט.
וואָס ס מער - טאן עס קאַנסיסטאַנטלי איז מיסטאָמע דער בעסטער וועג צו באַקומען אַ ערנסט נעגאַטיוו ופמערקזאַמקייַט פון די הויפּט זוכן ענדזשאַנז ווי Google זיך. און אַז מיטל גאָרנישט אָבער אַ שטרענג ראַנגקינג שטראָף לומינג איבער דיין וועבזייַטל אָדער בלאָג. אַז ס וואָס יקסטשיינדזשינג מיט לינקס איז באשטימט ניט די נאַטירלעך וועג פון בנין באַקקלינקס צו דיין וועבזייַטל, רעכט?
ירעלאַוואַנט סאָורסעס
קיין אנדערע וועבזייטל אָדער בלאָגס איז עפּעס אַנדערש וואָס זאָל קיינמאָל זיין געניצט צו בויען באַקקלינקס די נאַטירלעך וועג. אין פאַקט, אויב איר אָווערדאָ מיט ספּאַנינג אויך פילע באַקקלינקס מיט די דריט טיילווייַז קוואלן אַז גאַט גאָרנישט צו דיין הויפּט טעמע אָדער אינדוסטריע קויל, אַזאַ לינקס וועט געבן איר לפּחות אַ זייער קליין (אויב ניט נול) וואָג צו דיין פּאַגעראַנק. אָדער, אין די ערגסט פאַל, איר קען אויך זיין פּינאַלייזד דורך Google באַטראַכטן אַזאַ אַקטיוויטעטן ווי באשטימט טריקי און מאַניפּולאַטיווע אָנעס.
פּייד און אנדערע סאַספּישאַס פּלייסאַז
די באַאַמטער פּאָליטיק פון די וועלט 'ס זוכן ריז איז ווויסינג אַ קלאָר אָנזאָג - בייינג אָדער סעלינג באַקקלינקס גלייַך וואָלט זיין אַנאַקסעפּטאַבאַל אונטער קיין צושטאנדן. אַז ס אַלע וועגן באַצאָלט לינקס - זאָל עס פּאַסירן אַז Google דיטעקץ אַ געשעפט סכעמע מיט בנין לינק פּראָופיילז, עס איז געגאנגען צו ברענגען דעם האַמער אַראָפּ אויף אַלע זייטן פון דעם אָפּמאַך. טראָץ באַצאָלט באַקקלינקס קען אָפט ויסקומען גאָר קוואַליטעט און נאַטירלעך און קוואַליטעט אָנעס, די ריזיקירן איז אויך גרויס.
צווישן די מנוחה פון סאַספּישאַס ערטער וואָס וועט קיינמאָל טאָן פֿאַר בנין באַקקלינקס צו דיין וועבזייַטל די נאַטירלעך וועג, איך רעקאָמענדירן סטירינג קלאָר פון נידעריק-קוואַליטעט אַרטיקל דירעקטעריז און לינק פאַרמס. יאָ, עפּעס וועגן צוויי יאר צוריק זיי געוויינט צו זיין זייער אַדוואַנטיידזשאַס פֿאַר דזשענערייטינג ביליק לינקס בייַ יז - איך זאָל לאָזן דעם פאַקט. אָבער איצט יענע סקימז טאָן ניט אַרבעט ענימאָר, פון קורס, סייַדן איר טאַקע ווילן צו פאַרדינען זיך אַ שנעל און אָפט יריווערסאַבאַל ראַנגקינג שטראָף.


text:
אילינג קאמאן אונטערגרונט סטאנציע
קאארדינאטן: 51°30′36″N 0°17′17″W / 51.510°N 0.288°W
אילינג קאמאן (ענגליש: Ealing Common) איז א לאנדאנער אונטערגרונט סטאנציע אויפן אקסברידזש צווייג פון דער פיקאדילי ליניע און דעם אילינג בראדוויי צווייג פון דער דיסטריקט ליניע. די סטאנציע געפינט זיך אויף דער אקסברידזש ראד, אין טראוולקארט זאנע 3.
די סטאנציע האט צוויי פעראנען.
אינהאַלט
היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
די סטאנציע האט געעפנט דעם 1טן יולי 1879 אויף דער מעטראפאליטאן דיסטריקט באן, היינט די דיסטריקט ליניע.
גאלעריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
-
-
-
דרומדיקע פיקאדילי ליניע באן פארט ארויס (סעפטעמבער 2006)
-


text:
הייַנט: מייַ קסנומקס קסנומקס
וואָס העלפּס Halle Berry צו בלייַבן יונג?
Halle Berry זאגט קסנומקס קסנומקס אויגוסט-יאָרטאָג. אין דעם שווער צו גלויבן: עס פעסט און טאָט הויט, עס טוט נישט האָבן רינגקאַלז און שטענדיק - פריש און רעסטיד אויסזען! וואָס העלפּס די אַקטריסע צו קוקן גאנץ?
אין קסנומקס יאָר Halle Berry געלערנט אַז פּאַטיענץ מיט צוקערקרענק. ווייַל די דיאַגנאָסיס פון די אַקטריסע געווען געצווונגען צו אָבסערווירן אַ ספּעציעל דיעטע: עסן קליין פּאָרשאַנז קסנומקס-קסנומקס מאל אַ טאָג און צו ויסשליסן פון די דיעטע פון צוקער. דעמאָלט כאַלי געגעבן אַרויף סיגערעץ און אַלקאָהאָל און אנגעהויבן צו באַן שווער, פאָקוסינג אויף קאַרדיאָו.
דעמאָלט איר אָנהייבן צו נעמען קעיר פון זיך: וואָס און ווען צו עסן, ווי איר שלאָף, ווי פילע וועגן (אין מיין פאַל איז געווען די געפאַר פון יגזאָסטשאַן, ניט אַביסאַטי) - אַזוי ווילי-נילי, טראַכטן מער וועגן זיך, און קאַנסטראַקטיוולי, נישט נשמה-שאַרף מאָדע
Halle Berry
B אינטערוויו מיט פּסיטשאָלאָגיעס זשורנאַל
Halle Berry קליימז אַז אַזוי ווייַט געוואלט צו פּלאַסטיקס און אַפֿילו קיינמאָל פּריקט באָטאָקס (אין וואָס, אָבער, איר זוכט אין איר בילד, גלויבן עס איז פּראָבלעמאַטיק גענוג). דער בלויז זאַך די אַקטריסע אַדמיץ זי קעסיידער אַטענדז קאָסמעטאָלאָגיסט. לויט צו די טונקל-סקינד שיינקייַט, זי קסנומקס-קסנומקס מאל אַ יאָר גייט צו דער מענטש וואס "ונדערסטאַנדס" איר הויט. אין דערצו, זי איז שטענדיק אין אַ קרעם מיט די ספּף, די הויט טוט נישט לייַדן פון די זון.
איך ווילן צו זיין אליין. אַפֿילו אויב עס ס אַ ביסל אַלט ווערסיע פון מיר. איך טראַכטן אויב איר זידלען אַפֿילו קליין קאָסמעטיק פּראָוסידזשערז, ווי אַ רעזולטאַט, איר ניט מער קוקן ווי די
Halle Berry
אין אַן אינטערוויו מיט יאַהאָאָ
גראָוט אַקטריסע - קסנומקס סענטימעטער. אבער זי טרייז צו וויזשוואַלי לענגטאַן לעגס - פֿאַר בייַשפּיל, דורך מיטל פון שיכלעך-באָוץ. אַמאָל בערי האט געזאגט אַז מאל טוט נישט אַראָפּנעמען זיי ... אַפֿילו בעשאַס לאָוועמאַקינג!
איך בין נישט געמאכט פֿאַר הויך שניט - איך טאָן ניט האָבן דעם "רעכט" פון דעם גוף. ווען איך ווילן צו אָנטאָן נייסלי, מיין דיזיינער - איז ראָבערטאָ קאַוואַללי, און אַפֿילו דאָלסע & גאַבבאַנאַ, ווערסאַסע, קאַלווין קליין
Halle Berry
אין אַן אינטערוויו מיט האַרפּער 'ס באַזאַר
די אַקטריסע - מוטער פון צוויי קינדער. דער ערשטער קינד איז געבוירן ווען כאַלי איז געווען קסנומקס יאָרן, זי האט געבורט צו אַ צווייט אַלגעמיין אין קסנומקס! אָבער, בערי געשווינד אומגעקערט צו פאָרעם: לויט צו איר, פאַרלירן וואָג העלפן ברעאַסטפעעדינג.
מיט אַכטונג צו די פּרעזערוויישאַן פון די בוסט אין פאָרעם, דאָ אין כאַלי איך האָבן אַ רעצעפּט: מאָם געלערנט איר שטענדיק, אַפֿילו בשעת סליפּינג, טראָגן אַ גוט שטיצן ביוסטהאַלטער.
יעדער מוטער זאָל ברעאַסטפעעד די קינד, עס וועט העלפן אַלע צו קומען צו די אָריגינעל וואָג. און, פון קורס, איר דאַרפֿן צו עסן רעכט
Halle Berry
אין אַן אינטערוויו מיט טעלעוויזיע Show עקסטראַ
עס איז אַ אָרט ווו איר קענען באשטימט כאַפּן Halle Berry אָן באַשטאַנד - עס ס אַ פלאַך! די אַקטריסע איז ניט פּיינטיד בעשאַס די פלי, ווייַל די הויט דאַרף צו אָפּרוען. אין דערצו, עס איז דערקענט אַז מיט עלטער אין אַלגעמיין האט ווערן פּיינטיד אין וואָכעדיק לעבן איז פיל ווייניקער ווי פריער. לויט צו די אַקטריסע, עס אַלאַוז אַ מענטש קוקן יינגער.
איך ליבע פליענדיק מיט אַ פריש פּנים. אויב מיד נאָך די אָנקומען פון פליסנדיק די געשעעניש, שטעלן אין דיין האַנט באַגאַזש פּראָדוקטן פֿאַר פּנים זאָרגן. דערנאך, ווי באַלד ונפאַסטען די אַוועקזעצן גאַרטל, איך קאַמיש צו די קלאָזעט צו באַרשט אַרויף
Halle Berry
אין אַן אינטערוויו מיט דער זשורנאַל קאַנד נאַסט טראַוועללער
דאַמע Mail.Ru


text:
ניו יארק סטעיט סקאט סטרינגער פון פיינע נייעס פינאנץ ריעל עסטעיט קאמפעטראלער וויל אז צאלן רענט צייטליך זאל עפעקטירן קרעדיט סקאור
דער ניו יארק קאמפאטראלער סקאט סטרינגער האט געעפנט א קאמפיין צו ברענגען די בענק און קרעדיט קארד פירמעס צו נעמען אין באטראכט דאס צאלן רענט אויף צייט ווען זיי מאכן דעם קרעדיט רעפארט, און אז זאל האבן א פאזיטיווע עפעקט. אזא טויש וועט עפעקטירן טויזנטער ארימע ניו יארקער וועלכע האבן נישט געבויעט קיין גוטע קרעדיט אבער צאלן ערליך רענט יעדן חודש אויף צייט, א שטודיע צייגט אז צווישן אלע וועלכע צאלן אונטער 2000$ אין רענט טוען אזויפיל ווי 76% באצאלן אויף צייט, און וואלט געקענט שטארק בענעפעטירן אויב עס וואלט גערעכנט געווארן אויף זייער קרעדיט סקאור. א גוטע קרעדיט ראטע קען פאקטיש ברענגען דערצו אז מען שפארט זיך געלט אויף אינטערעסט ראטעס און מען קען באקומען בעסערע פרייזן אויף פראדוקטן און די מעגליכקייט צו באצאלן דורכאויס א לענגערע צייט. און אזוי אויך קען עס זיי העלפן עווענטועל באקומען א הלוואה וואס זיי זאלן קענען נוצן צו עפענען א ביזנעס און זיך ארויסדראפען פון ארימקייט.
גענומען מיט רשות פון פיינע נייעס
ווי איז דאס געשעהן?
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
אינטערנאַציאָנאַל אמעריקע אפגאניסטאן טעראר מוסלעמענער מיליטער על קאידא פון דער יוד 2 וויכטיגע טעראר פירער אומגעברענגט
אפגאניסטאן – נעכטן האבן אמעריקאנער רעגירונג באאמטע געמאלדן אז צוויי וויכטיגע טעראר פיגורן זענען סוקסעספול אומגעברענגט געווארן אין אן אמעריקאנער מיליטערישע אפעראציע. דער ערשטער אומגעברענגטער איז אידענטיפיצירט געווארן אלס אומאר בין קאטאב, א הויכראנגיקער על קאידא פיגור, וועלכער ווערט באטראכט אלס דער פירער פון על קאידא אינעם "אינדיען סובקאנטינענט" (א ראיאן וועלכע נעמט אריין אפגאניסטאן, פאקיסטאן, בענגלאדעש און סרי לאנקא, צווישן אנדערן), און ער איז אומגעברענגט געווארן אין אן אפעראציע אויף דער ערד אינעם גאזני פראווינץ אין אפגאניסטאן, מיט דער הילף פון עירפארס באמבארדירונגען. ביי דער זעלבער אפעראציע, האבן די אמעריקאנער זעלנער באוויזן אומצוברענגען אכציג אנדערע על קאידא קעמפער, און געכאפט פון זיי 27 לעבעדיגערהייט. אין א צווייטער אפעראציע, האט דאס מיליטער אומגעברענגט דורך א מיסיל אטאקע, דעם טעראריסט מולא שאה וואלי, דער פירער פון די טאליבאן'ס "רויטע איינהייט", וואס זענען די טאליבאן'ס מערסט-טרענירטע קעמפער.
ווי איז דאס געשעהן? זעה Afghanistan אויף גוגל מעפס
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
אנדריי סאכאראוו
אַנדריי דמיטריעוויטש סאַכאַראוו (רוסיש: AHдpéй ДMи́TpиeBич CáxapoB, 21סטן מיי 1921 – 14טן דעצעמבער 1989), איז געווען א סאוועטישער קערנפיזיקער. ער איז אויך געווען אן אקטיוויסט פאר מענטשן רעכט. סאכאראוו האט געקעמפט פאר רעפארם אינעם סאוועטן פארבאנד.
מען האט אים באלוינט מיטן נאבעל פריז פאר שלום אין 1975.
ביאגראפיע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]
סאכאראוו איז געבוירן געווארן אין מאסקווע דעם 21סטן מיי 1921 צו זיין פאטער דמיטרי איוואנאוויטש סאכאראוו און זיין מוטער יעקאטערינא אלעקסעיעוונא סאפיאנאס.


text:
פּלאַן אָנליין גאַמעס זענען דערלאנגט אין אַ ברייט קייט פון פּאַסאַבילאַטיז. די יינגלעך אויף זייער אייגן קענען קומען אַרויף מיט די קוק פון די מאַשין צו שאַפֿן אַ סצענע מיט די פליענדיק עקוויפּמענט, צו בויען די ראָבאָט און די דעסטרויער. גירלס זענען בנימצא פֿאַר פּאָטער צו שפּילן מיט מאָדערן קליידער, אויסטראַכטן אידיש, יקוויפּ די צימער, באַצירן קייקס און סוויץ. די דיזיינער אַרבעט מיט אַ פאַרשיידנקייַט פון אַבדזשעקס און אַלע אַז סעראַונדז אונדז, עס איז געווען אלנגעוויקלט אין די פאָרעם פון עקספּערץ אַז געארבעט. איידער איר עפענען אַרויף ספּייסאַז פֿאַר שעפֿערישקייט און אויב איר טאָן ניט וויסן געמארקן, קענען צו מאַכן עפּעס גרויס.
גאַמעס פּלאַן דורך קאַטעגאָריע:
פּלאַן קונסט קענען ניט זיין געטריבן אין אַ זיכער ראַם, און צו געבן אַ גענוי דעפֿיניציע. עס איז אַ קאָמבינאַציע פון טאַלאַנט הארן; פונקטיאָנאַליטי; שעפעריש געדאַנק און די ריכטיק כעזשבן; אָרגאַניק קאָמבינאַציע פון פֿאַרבן, דיזיינז און אָרנאַמענטיישאַן; מצליח ימפּראַוויזיישאַן און שייכות. דעסיגנערס געארבעט אויף אַלע אַז סעראַונדז אונדז. יעדער כייפעץ, קאַנסטראַקשאַן, פּאַקקאַגינג, דעם פּראָדוקט פּלאַן. ווער עס יז קענען מאַכן זייער אייגן פּרויעקט און צו פאַרשטיין עס, צו ווערן די באַזיצער פון אַ יינציק שאַפונג. איר זיך טעגלעך מיט דעם פּנים, קאָזינג באַשטאַנד, געטינג אנגעטאן אָדער טאן כערסטייל. יעדער וווינונג טראגט די טראַסעס פון אַ פּערזענלעך פּלאַן & נדאַש; דעם מעמד, דער קאָליר פון די טאַפּעטן, קאַכל, שטאָק.
זינט די פאַרריכטן מענטש קומט אַרויף, קאַמביינז, סעלעקטירן מאַטעריאַלס, טריינג צו מאַכן די פּלאַץ שיין און Functional. עס איז וויכטיק נישט צו אָווערדאָ עס מיט די דעטאַילס פון אַז היים איז באַקוועם, וווילגעפֿעלן צו די אויג פֿאַר פילע יאָרן.
עס איז געזאגט אַז קיין אַקאַונטינג פֿאַר טייסץ, אָבער עס זענען אַזוי פילע שלעכט טעם אַז איר וויסן & נדאַש; זיי טייַנען, און ווי. איר קענען באַקומען ספּעציעל בילדונג און געדענקען אַ ביסל קלאַסיש טריקס, אָבער אויב עס איז ניט ינערלעך ינטוישאַן און זעאונג פון די סוף רעזולטאַט, אַ דיפּלאָם וועט ניט שפּאָרן. גוט געשמאַק איז געבראכט אַרויף פון קינדשאַפט, און ברענגען היפּש נוץ שפּיל פּלאַן, אין וואָס נגני קענען ענדלאַסלי עקספּערימענט מיט פאָרעם, קאָלירן און צופרידן.
די גאַמעס זענען מערקווירדיק אין אַז צוגעשטעלט אויף יעדער געלעגנהייַט, און טאָן ניט דאַרפן קיין פּרייַז.
סעלעקט די צונעמען כעדינגז פון די שפּיל און אָנהייבן צו אַרבעטן. הערן צו די קול פון פאַנטאַזיע און טאָן ניט פאַרגעסן וועגן לאָגיק. ימאַדזשאַן אַז איר ניטאָ ניט נאָר פּלייינג און Performing עמעצער ס סדר, אָדער ארבעטן אויף דיין אייגן צימער, אין וואָס איר האָט צו לעבן. אויב עס איז ומבאַקוועם און דאַפּפּלע גאַריש פֿאַרבן, סייַדן איר ווילן צו פאַרברענגען צייַט אין עס? ניט געראָטן פּלאַן איז ביכולת צו צעשטערן לעבן און אַנדערמיין די געזונט & נדאַש; פינצטער פֿאַרבן דיפּרעס, גרונט יריטיישאַן און כעדייקס. און אויב איר אלץ קומען אַריבער עטלעכע זאכן, עס טורנס אין אַ שטערונג קורס.
גאַמעס פֿאַר גערלז צימער פּלאַן וועט העלפן איר ויסמייַדן פילע פּראָבלעמס ווערן אַ גוט העלפּער פֿאַר פאַקטיש לעבן. אבער קומען אַרויף מיט אַ סיטואַציע ווי דעם איז אין זיך טשיקאַווע. דעם קענען זיין אַ ברידאַל סאַלאָן, דיסקאָטעק, לאַונדזש, שיינקייט סאַלאָן, קראָם, הויז מיט קאָלומנס און מאָולדינגז.
דער פּלאַן פון אָנליין גאַמעס ווי טייל פון די קוועסץ און עקאָנאָמיש סימיאַליישאַנז. די העלדין געץ ינכעראַטיד און גענומען צו באַצירן דער גאָרטן אָדער די הויז סעלינג און בייינג קלאַטער מאָדערן ינלענדיש. איר וועט זען אַז זאכן האָבן אַ אַנדערש סטיל און האַרמאָניע, עס איז וויכטיק צו שטעקן צו איין ריכטונג.
די יינגלעך לייקט דער פּלאַן פון וויכיקאַלז, העליקאָפּטערס און ראַקאַץ, ראָובאַץ, גאַז סטיישאַנז, ערפּאָרץ, ריילווייז, ספּאָרט האַללס. א לעגאָ מאָנאָ בויען די סכום פון אַבדזשעקץ און לעבעדיק ביינגז.
אויף די שאַפונג פון דער כייפעץ זענען עטלעכע מענטשן און אַלעמען האט זייער אייגן אַרבעט. עס איז נייטיק צו ונטערזוכן די ציל פון פּלאַן, אַנאַלייז Related סאַלושאַנז, רעכענען קאָס און פּראָדוקציע צייַט, פאָרשטעלן אַ מאָדעל פון צוקונפֿט קאַנסטראַקשאַן & נדאַש; צו מאַכן אַ פּרעזענטירונג. דעמאָלט הייבט די מעקייַעם פון די פּרויעקט און נאָך די קאַמפּלישאַן פון טעסטינג. בעשאַס די אַרבעט עס איז שטענדיק דער פּראָבלעם פון ונאַקקאָונטעד פֿאַר, און זאָל זיין גרייט פֿאַר ימפּראַמפּטו.


text:
דער
ראש הקהל רבי יעקב זיצט ביי זיך אינדערהייים,פארנומען מיט קהל'ס געברויכען, רואיג אז די דאגה פון די גניבה איז שוין ב"ה פאריבער, ווען פלוצלינג טועהן הילכיגע קעפ רין טיר, איבער האקן זיין רואיגקייט...
ביים טיר זענען געשטאנען שלוחים פונעם שטאט'ס הערשער, און אויפען הערשער'ס באפעהל, איהם דרינגענד איינגעלאדענט צי קומען באזוכען די הערשער.
רבי יעקב האט באזאגרטערהייט געשפאנט צום הערשער, און ווען ער איז אנגעקומען אהין, איז איהם א שוידער אריבער אלע זיינע ביינער...
דער הערשער פון שטאט, א פארשוין מיט'ן נאמען ראדאלף וואלשטיין, איז געווען א באקאנטער בארבארישער הערשער, א שרעקליכער כעסן, וואס האט געפירט זאכן נישט דורך געטראכט, לויט זיין צעהיצטער געמיט, אזוי אויך איז ער נישט געווען באקאנט אלס צי א גרויסער אידן פריינט.
ווען דער דוקס'ענס ממונה האט איהם פארציילט איבער די גניבה וואס עס איז אפגעגעבן געווארן דורך די אידן, האט דער הערשער גלייך געטראפן א פאטענציאל צי פייניגען די אידן, און האט שנעל געלאזט רופן דער ראש הקהל רבי יעקב תאומים.
מיט א פלאמעדיגע רויטער פנים האט דער הערשער אויפגענומען ר' יעקב, און איהם שטרענג איינגעמאלדען אז ער ווערט באשולדיגט אין די גניבה, און ער וועט אויף איהם אויס פירען טויט שטראף ה' ירחם, חוץ אויב ביז פיר און צוואנציג שעה ברענגט ער אריבער דער איד וואס האט איהם געברענגט די גניבה.
רבי יעקב איז אהיים דערשראקענערהייט, און א טאג דערויף איז ער צוריק געקומען צום דוקס, ציזאמען מיט דער משמש רבי חנוך, רבי חנוך האט פארציילט פארן הערשער אז א איד, וואס ער איז באשוואוירען נישט צי פארציילען זיין נאמען, האט איהם דאס געברענגט, אבער יענער איז נישט די גנב, נאר צוויי מיליטער לייט האבן איהם דאס פארקויפט.
דער הערשער האט נישט געוואלט אננעמען די טענה, און האט יעצט גענומען רבי חנוך אין געפענגעניש אנשטאט רבי יעקב, און האט אויף איהם גוזר געווען מיתה בתליה, ה' ירחם.
דער הערשער איז אבער ארויף אויף די שפירען פון רבי יוסף טיין, און האט איהם באלד ארעסטירט, באפרייענדיג דערביי רבי חנוך, דער הערשער האט גוזר געווען אויף רבי יוסף א טויט שטראף דורך הענגען, ציזאמען צוויי הונגעריגע כלבים וואס וועלן שטטין דערביי, ה' ירחם.
די גאנצע שטאט איז דערציטערט געווארן הערנדיג די שוידערליכע גזירה, כל המקום אשר דבר הערשער מגיע אבל גדול ליהודים בכי ומספד, ספעציעל איז רבי חנוך געווען אויפגעשוידערט שפירענדיג אז דער אורטייל איז אויף זיין געוויסען, און מען האט באלד אנגעהויבען מיט שתדלנות.
הכסף יענה את הכל... און רבי חנוך מיט אלע פרנסי העיר זענען אריין צי דער הערשער אין פראבירט איהם צי משחד זיין, דער רשע האט דאן געזאגט אז ער איז גרייט צי באפרייען ר' יוסף אין אויסטויש פאר די פאנטאסטישע סומע פון צען טויזענט זהובים!, דער הערשער האט דאן ציגעלייגט א רשעות'דיגער תנאי, אז דער געלט דארף געברענגט צי איהם און צען עקסטערע שיסלעך, ווען אין יעדער שיסעל איז דא טויזענט זובים, אבער... אין קליינע קופערנע מטבעות.
דער הערשער האט געקלערט אז די אידן וועלן נישט קענען שטיין אין דעהם, און אזוי ארום וועט ער קענען אויספירען זיין רשעות'דיגער אורטייל, אבער אנטוישט איז ער געווארן ווען די אידן האבן צי איהם געברענגט די גאנצע סומע געלט, ער האט ווייזט אויס ארינטער געשאצט די אידישע דרייסטקייט צי העלפן אן אנדער איד, און נאכן ארבעטן שווער, ווען די גאנצע קהילה איז געווען פאראייניגט, און יעדער האט געגעבן וואס נאר זיי האבן געהאט, און נאכן ארום לויפען צי טוישען די געלט אויף קופערנע מטבעות, האבן זיי געברענגט די גאנצע נויטיגע סומע.
דער הערשער האט מיט זיין אכזריות דאן צוריק געוויזען די אויסלייז געלט, און ער האט געזאגט אז ער וועט נאר אננעמען די געלט, טאמער די פרנסים וועלן שלעפן די געלט אין זעקלעך אויף זייער פלייצע, דער גאנצער לאנגע וועג פון זייערע וואוינונג ביז צי דער שטאט ראט געביידע, און באגלייטונג פון פאליציי, וואס זאלן זיכער מאכן אז זיי שלעפן דאס טאקע ווי אזוי עס דארף צי זיין...
ענדליך ווען די געלט איז טאקע געברענגט געווארן ווי אזוי דער הערשער האט געוואלט, איז שוין געווען ערב שבת בין השמשות, אין דער דאטום פון כ"ב טבת שנת ה'שפ"ג
, און ר' יוסף איז דאן אויסגעלייזט געווארן, צום פרייד פון אלע אידן, והעיר פראג צהלה ושמחה.
ספעציעל האט זיך אויף דעהם געפרייט דער משמש רבי חנוך, וועלכער האט יענעם טאג כ"ב טבת
געמאכט א יום טוב פאר זיין משפחה לדורות, להודות ולהלל לה' אויף די גרויסע נסים, און א נאמען געגעבן "פורים פארהענגען
", על שם ה'פארהאנגען', און ער האט אראפ געשריבען א ספעציעלע מגילה, מיט'ן נאמען "מגילת פורי הקלעים
", ווי ער שילדערט די גאנצע נס, און ער האט באפוילען זיין משפחה אז אין דעהם פורים זאל מען ליינען די מגילה, לדורות.
- מגילת פורי הקלעים
- 459.jpg (220.94 KiB) געזעהן 970 מאל


text:
קלאסישע מוזיק
קלאסישע מוזיק איז דער באגריף פון מוזיקאלישע ווערק לויטן סטיל פון די אייראפעישע קולטור פון די לעצטע 300 יאר. וועלכעס באשטייט פון מערערע פעלער אדער זאצן, וועלכע הארמאנירן אוועק-און צוזאמען אין א קאמבינאציע פון מערערע אינסטרומענטן, פידלען, טשעלא, הארפן, פלייטן און די פרענטש הארן, ווינט אינסטרומענטן און סטרונע אינסטרומענטן.
די קלאסישע מוזיק פעריאדע איז צעטיילט לויט די יארן. די קלאסישע מוזיק איז געגרינדט פון קריסטלעכע קירך מוזיק פון דעם מיטל אלטער און רענעסאנס פעריאָדעס אָבער, ווען מוזיק געווארן וועלטלעך, איז די קלאסישע מוזיק געבוירן געווארן. די מוזיק אין די פעריאדעס איז געוואן וואקאליש, אן אינסטרומענטן. די סעקולערע מוזיק אבער האט מען געזינגען צוזאמען מיט אינסטרומענטן.
די גרעסטע קאמפאזיטארן פון דער רענעסאנס פעריאדע זענען דזיאוואני דא פאלעסטרינא, ארלאנדא די לאסא און וויליאם בירד.
אין די אנהייב 17טן צו דער מיטל 18טן יארהונדערט האט זיך אנגעהויבן די באראק פעריאדע, ווי יאהאן זעבאסטיאן באך, געארג פרידריך הענדל, אנטאניא וויוואלדי און נאך. דאס איז די פעריאדע פונעם ארקעסטער, ווי מען פארשטייט אים היינט. אויך איז די אפערע געבוירן אין דער פעריאדע.
אנהייבן דעם מיטל 18טן יארהונדערט איז געווען די קלאסישע פעריאדע, ווי מאצארט, בעטהאווען, יאזעף היידן, סטעמיץ, קארל מאריע וואן וועבער און נאך.
ענדע 18טן און אנהייב דעם 19טן יארהונדערט איז געווארן די ראמאנטישע פעריאדע, מיט דער ערשיינונג פון די בארימטע קאמפאזיטארן ווי בערליאז, ליסט, שאפען, מענדעלסאן, טשייקאווסקי, דווארזשאק, פראנץ שובערט און נאך.
שפעטער אין דער ענדע 19טן יארהונדערט און אנהייב דעם 20טן יאר הונדערט איז געבוירן די קאנטעמפערערי פעריאדע מיט די קאמפאזיטארן ווי גוסטאוו מאלער, סערגעי ראכמאנינאוו, און נאך.
טייל שטיקלעך פון קלאסישער מוזיק זענען געווארן גאנץ פאפולער. למשל, די געזאנג נעסון דארמא פון דזיאקאמא פוטשיניס אפערע טוראנדא, וואס דריי באוואוסטע טענארן האבן זי געזונגען: לוטשיאנא פאוואראטי, פלאסידא דאמינגא און האזע קארעראס.


text:
אין דער הויפּטשטאָט פון גריכנלאנד, אַן אויסשטעלונג וואָס האָט אָנגענומען דעם קולטיוויישאַן פון קאַנאַבאַס אויף אַן אינדוסטריעלע וואָג איז געעפנט געווארן, וואָס באקומט וויסיטאָרס מיט די לעצטע דערגרייכונגען אין דעם פעלד פון ניצן דעם פאַבריק אין מעדיצין און פּראָדוקציע, רבק ריפּאָרץ.
"גריכנלאנד האט די ידעאַל קלימאַט עס ס צייַט צו נעמען מייַלע.", - ציטירט אַגענטור די ווערטער פון אַמן דעפּיוטי מיניסטער פון אַגריקולטורע פון דער מדינה יאַנניס ציראָניסאַ. לויט צו דער באַאַמטער, פּאַטיענץ צאָרעס פון ערנסט חולאתן, "פֿאַר פילע יאָרן האט שוין געצווונגען צו אַרייַנפיר דרוגס צו מייַכל ערנסט חולאתן אַזאַ ווי ראַק, עפּילעפּסי, קייפל סקלעראָז, און איצט עס זענען מעדאַקיישאַנז אַז מיר קענען טאָן אין גריכנלאנד."
סיראָניס אויך צוגעזאגט אַז ביללס אויף די מעדיציניש נוצן פון קאַנאַבאַס וועט זיין באַקענענ צו די פּאַרליאַמענט אין די קומענדיק וואָכן.
לויט צו די אַלגעמיינע סעקרעטאַרי פון דער עבודה פון עקאנאמיע און דעוועלאָפּמענט עפסטראַטיאָסאַ זאַפיריסאַ פֿון אינדוסטריעלע קאַנאַבאַס קענען פּראָדוצירן וועגן קסנומקס טויזנט. פּראָדוקץ. "דאס פאַבריק האט אַ ריזיק פּאָטענציעל," - ער האט געזאגט, און צוגעזאגט אַז די ליגאַלאַזיישאַן פון קאַנאַבאַס פֿאַר מעדעצינישע צוועקן, און די רעגירונג וועט נעמען אנדערע טריט וואָס וועט לאָזן ינוועסטערז און ביזניסמען צו זיין אין דעם געגנט פון הויך געשעפט טעטיקייט.
זאַפירי האט פארזיכערט אַז גרויס אינדוסטריעלע גרופּעס פון גריכנלאנד און אויסלאנד ווייַזן גרויס אינטערעס אין די אינדוסטריעלע קולטיוויישאַן פון די קאַנאַבאַס, וואָס, ער האט געזאגט, "וועט געבן אַ ריזיק ימפּאַטאַס צו די אינדוסטריע פון גריכנלאנד."
די גריכיש אויטאריטעטן אין 2017 האָבן ריפּיטידלי צוגעזאגט אַז די רעכענונג אויף ליגאַלייזינג די נוצן פון מאַרידזשואַנאַ פֿאַר מעדיציניש צוועקן וועט פאָרלייגן צו די פּאַרליאַמענט דורך די סוף פון די יאָר, אָבער דעם קען נישט פּאַסירן.
אין נאוועמבער קסנומקס, אין אַן אינטערוויו מיט בלומבערג, דער מיניסטער פון רוראַל דעוועלאָפּמענט און פוד פון די לאַנד עוואַנגעלאָס אַפּפּלאָלו האט געזאגט אַז גראָוינג מערידזשאַנאַ וועט העלפן ומקערן די עקאנאמיע נאָך זיבן יאר פון קריזיס. ער קלעראַפייד דעמאָלט אַז די פּראָדוסערס פון מעדיציניש מאַרידזשואַנאַ האָבן שוין געוויזן אינטערעס אין די פראיעקטן פון שאפן גרינכאַוסיז אין גריכנלאנד פֿאַר מער ווי קסנומקס ביליאָן עוראָס.


text:
דאס קומט נאך דעם וואס די מוניציפאליטעט האט נעכטן, מאנטאג, דורכגעפירט א געזעץ וואס פארבאט דרויסנדע מענטשן פון ניצן אירע גאסן.
דער פארבאט, מיט א צוויי-הונדערט דאלאר געלט-שטראף פארלעצערס, קומט נאך דעם וואס די איינוואוינערס האבן זיך באקלאגט אויף דעם טעגליכן פלייץ פון ארום צוועלף-טויזנט אויטאמאבילן, וואס ניצן די לאקאלע גאסן אלס 'שארט-קאט' צו דער בריק.
דאס געזעץ, וואס פארמאכט זעכציג גאסן צו פרעמדע פארערס דורכאויס די אינדערפרי און אוונט ראש-האוער שטונדן, האט זיך אנגעשטויסן אין שטארקער קעגנערשאפט מצד באטרעפנדע מאטאריסטן, וועלכע ווייזן אן אז די מוניציפאליטעט האט נישט דאס לעגאלע רעכט איינצושטעלן אזא פארבאט.
אנאליסטן האלטן, אז דער ענין וועט צום סוף אנטשיידן ווערן אין געריכט.


text:
דזשאבס עקאנאמיע פון דער יוד פינאנץ פאזיטיווע אפריל דזשאבס באריכט
וואשינגטאן – דער מאנאטליכער דזשאבס באריכט אין אמעריקע איז ארויסגעקומען פרייטאג, און עס צייגט אז אינעם מאנאט פון אפריל, זענען צוגעקומען 164 טויזנט נייע דזשאבס אין לאנד. דאס איז ווייניגער ווי עקאנאמיסטן האבן געהאט פאראויסגעשאצט, אבער פארט איז עס פאזיטיווע נייעס, ווייל דער פראצענט וויפיל אמעריקאנער זענען ארבעטסלאז, איז געפאלן צו בלויז 3.9 פראצענט, וואס איז די נידריגסטע זינט יאר 00', ווען ביל קלינטאן איז געווען פרעזידענט. די מארקעטס האבן אויפגענומען דעם דזשאבס באריכט גאר פאזיטיוו, סטאקס זענען לייכט געשטיגן פרייטאג, און דער דאלאר איז געשטיגן צום העכסטן פונקט זינט אנהייב יאר. פרעזידענט טראמפ האט אין א מעסעדזש באגריסט די פאזיטיווע ציפערן, זאגנדיג אז זיינע פאליסיס צייגן שוין די געוואונטשענע רעזולטאטן.
ווי איז דאס געשעהן?
קומענדיגע
« פאריגע נייעס
« פאריגע נייעס
פאריגע
קומענדיגע נייעס »
קומענדיגע נייעס »
הירשם ל- תגובות לפרסום (Atom)


text:
דורך שעפעלע » מאנטאג מאי 22, 2017 12:26 pm
פרעזידענט טראמפ'ס נאציאנאלער זיכערהייט ראטגעבער, עיטש אר מעקמעסטער, האט זיך נעכטן אראפגעזעצט פאר א לענגערער אינטערוויו, און צווישן אנדערן האט ער אומדירעקט באשטעטיגט אז די געשיכטע וואס איז באריכטעט געווארן, אז טראמפ האט דיסקוסירט מיט די הויכראנגיקע רוסישע באאמטע אינעם אוועל אפיס דעם פאקט וואס ער האט ארויסגעווארפן דזשעימס קאומי פון די עף-בי-איי, איז טאקע אקוראט.
מעקמעסטער האט געזאגט אז עס האט זיך שטארק אויסגעפעלט פאר אמעריקע'ס אינטערעסן אז טראמפ זאל אויפברענגען די קאומי אישו פאר די רוסישע באאמטע, ווייל ער האט געשפירט אז ווילאנג די רוסלאנד אויספארשונגען גייען אן אגרעסיוו, וועט ער נישט קענען ארבעטן אינאיינעם מיט רוסלאנד אויף קריטישע אישוס, א שטייגער ווי באקעמפן אייסיס, האט ער דערציילט די רוסישע באאמטע אז ער איז פטור געווארן פון קאומי, מיט דער האפענונג אז די רוסן וועלן דורך דעם ענדערש קענען באשטיין מיטצוארבעטן מיט אים.
ד'א


text:
_______________________________________________________________
פרעגט דעם בעל-דקדוק
פראגעס וועגן גראמאטיק און לשון
ד"ר אוצר א. מ. נאמאסט
חשובע לייענער: די רובריק הייב איך אן מיט א דערקלערונג: כ'וועל ענטפערן אויף פראגעס אויף אן אקאדעמישן אופן ווי אויך שרייבן אפטמאל אין אן איראנישן אונטערטאן. מיין בריוו-קעסטל איז שוין פארפלייצט געווארן מיט בריוו און דעפעשעס. מיט גרויס פארגעניגן ענטפער איך איצט אויף אייערע פראגעס:
וועגן די בריוו דעם בעל-דקדוק*
דא שרייב איך וועגן די בריוו פון די ,קענער', וואס כ'האב דערהאלטן אנומלטן .געוויסע ,יידישיסטן' זיינען אומצופרידן פון מיינע מיינונגען וועגן שפראך. מיט גרויס פארגעניגן וואלט איך געדרוקט אין מיין רוביק זייערע בריוו, אויב זיי זאלן ניט זיין פול מיט גרייזן! דעם צארן אין די בריוו וועל איך ניט דערמאנען.
אייערע קעגן-מיינונגען און באמערקונגען האב איך ניט געדרוקט מחמת די געוואלדיקע טעותן און צוליב, דעם וואס איר מאכט זיך נאריש פאר אונזערע לייענער! כ'וועל אייך ניט פארשעמען ווייטער. זיי קוקן ווי א הון אין בני-אדם: ,מומחים', וואס שרייבן ניט ריכטיק אויף דער שפראך, אין וועלכע זיי זיינען פראפעסארן! לא עלינו!
חברים! ס'איז אייך ניט בזיון צו שיקן אין רעדאקציע בריוו אויף א ריינעם טערקיש? אויב איר דערקלערט זיך פאר ,ווייסערס' און שרייט פון די הויכע פענסטער, מאכט זיכער, אז איר זייט ווייסערס, וואס ווייסן? מסכים?
אוצר א.מ. נאמאסט (ניו-יארק)
אקאדעמישע איבונגען
חשובער בעל-דקדוק:
ווי זאגט מען אויף יידיש ,היים-ארבעט', די אקאדעמישע איבונגען, וואס מ'מאכט אין שטוב?
מנוחה בלוישטיין (מאנהאטן, ניו-יארק)
חברטע בלוישטיין:
אויף יידיש זאגט מען לעקציע/לימוד. מ'מאכט/גרייט די לעקציעס/לימודים אין שטוב.
היים-ארבעט איז יעדער סארט פיזישע ארבעט, וואס מ'טוט אין שטוב: שטוב-אויפגאבעס; אויפראמען די שטוב; רייניקן די דילן; וואשן וועש אא"וו. (יולי 2013)
א בריוול צו אן אנשטענדיקער קארעספאנדענטין
ד"ר אוצר נאמאסט, אונזער פרעזידענט און גרינדער, איז אפשר דער לעצטער און איינציקער יידישער בעל-דקדוק. ער איז א מייסטער-גראמאטיקער, וואס קאן דערקלערן אויף יידיש די אלע גראמאטישע כללים.
דא שרייבט ד"ר נאמאסט צו אונזער קארעספאנדענטין אין טעקסאס רות מערפי בנוגע א בריוו, וואס זי האט אינטערנעטיש דערהאלטן פון א געוואלדיקן למדן אין וואשינגטאן. דער ,יודע' האט איר געדרייט א ספאדעק מיט עטלעכע ,אומפאקטן'. דא מאכן מיר באקאנט דעם אמת פאר מאדאם רות ווי אויך פאר אונזערע לייענער, וואס אינטערעסירן און גריבלען זיך אין אזעלכע ענינים.
טייערע מאדאם רות:
פארוואס זאל דאס מיר שטערן? מיינע טעג זיינען איבערפול מיט חשובע טעטיקייטן, אז כ'האב ניט ווען צו טראכטן פון אזוינע זאכן. אמעריקע איז א פריי לאנד, וואו מ'מעג זאגן, וואס נאר מ'וויל. אז פרעזידענט אבאמע זאל מיך אויסשייגעצן אויף דער ערשטער זייט פון ,די וואשינגטאן פאסט' און ,די ניו-יארק טיימס', וואלט דאס מיך אפשר צערודערט און ארויסגעבראכט פון די כלים. כ'בין א ליבעראלער מענש, וואס וויל הערן אלע אידייען און געדאנקען. דער אנדערער צד איז אבער ניט שטענדיק אזוי ליבעראל און פריינטלעך צו ווידערשפרעכיקע מיינונגען.
מיט דרך-ארץ, ד"ר אוצר א. מ. נאמאסט
ריינע פאקטן
א) מאקס וויינרייך איז ניט געווען קיין היימישער יידיש-ריינדיקער; ער האט זיך אלס דערוואקסענער אויסגעלערנט יידיש און האט שטענדיק גערעדט יידיש ווי א גר; ב) דער אויסלייג פון ,ייווא' איז פארן חורבן ניט געווען דער סטאנדארד אין אייראפע; ג) פראפעסאר וויינרייך איז געווען איינער פון די יידישיסטן, וואס האבן, ווי ד"ר שעכטער, אויסגעטראכט אויסטערליש-מאדערנע ווערטער ווי, למשל, ,כלל-יידיש', ,לייען-שפראך' וכדומה;
קיינער קאן ניט צוריקדרייען דעם זייגער. פראסט, פשוט און בקיצור: אזוי האט מען גערעדט אין יענע יארן (ד"ה פאר דער צווייטער וועלט-מלחמה אין מזרח-אייראפע). ווען מ'לייענט די פארמלחמהדיקע צייטונגען אין ווארשע, ווילנע, לאדזש אא"וו, זעט מען, אז די שפראך איז געווען פול מיט ,דייטשמעריזמען'. מחמת מאקס וויינרייך האט עפעס דערקלערט פאר ,כשר' אדער ,טרייף' מיינט ניט, אז מ'מוז מסכים זיין מיט אים. וויינרייך איז געווען א בעסערער פארשער ווי ער איז געווען א יידיש-ריידנדיקער און א יידישער שרייבער. עטלעכע מיטארבעטער אונזערע, וואס האבן געקענט מאקס וויינרייך גיבן-איבער, אז ער האט גערעדט יידיש ווי א גר. זיין זון אוריאל איז אויסגעוואקסן אין ווילנע און האט גערעדט א היימישן יידיש.
א חשובע עצה
איידער צו דעבאטירן וועגן אזעלכע זאבאבאנעס*, זאל מען זיך בעסער אויסלערנען די יידישע גראמאטיק און ווי אזוי צו שרייבן ריכטיק א גאנצן זאץ אויף יידיש. (יוני 2013)
די וואכן-ענדע
אה, וואכן-סוף איז פאקטיש א יידיש ווארט! ס'איז א ניימאדיש ווארט צום באשרייבן אויף יידיש א באגריף, וואס האט ניט עקזיסטירט פארן חורבן אין מזרח-אייראפע. אין ענגלאנד, פראנקרייך, דייטשלאנד, עסטרייך און אמעריקע, די פראגרעסיווע מדינות, איז איינגעפירט געווארן די פינף-טאגיקע ארבעטס-וואך ניט לאנג נאכן גרויסן קריג. אט-די לענדער האבן דעריבער געוואוסט און גענאסן פון א ,וואכן-ענדע', וואס איז ניט דאס זעלבע וואס א סוף וואך.
אין מזרח-אייראפע האט אבער נאך דעמאלט געהערשט די זעקס-טאגיקע ארבעטס-וואך. די יידן האבן געהאט נאר שבת אלס רו-טאג און די גויים נאר זונטיק; דארט האט מען דעריבער ניט געוואוסט פון קיין וואכן-סוף, נאר פון אן ענדע וואך.
איצט אין די מאדערנע מדינות הערשט די פינף-טאגיקע ארבעטס-וואך און אלע האבן הנאה פון דער וואכן-ענדע. און וואו ס'עקזיסטירט א וואכן-סוף, דערפאר מוז אויך זיין א ווארט!
פון הוילן פאס, ד"ר אוצר א.מ. נאמאסט (11 מאי 2012)
,גראדואירן' אדער ,פארענדיקן'?
חשובער ד"ר נאמאסט:
איר זייט דער גרעסטער קענער אין דער יידישער שפראך און איר גראמאטיק. דאס איז די סיבה פארוואס כ'שרייב אייך מיט אט-דער פראגע!געזען האב איך אין ווערטערביכער און ארטיקלען ,גראדואירן' און ,א גראדואיר-צערעמאניע/יום-טוב'. אין א בילד פון שילער אין א סאוועטיש-יידישער מיטלשול האב איך געזען אויך ,ארויסלאז'. וואס איז דער ריין-יידישלעכער ווערב און סובסטאנטיוו?
יאסעלע שיינמאן (ניו-יארק)
חבר שיינמאן:
דער ענטפער איז פראסט און פשוט. ,גראדואירן' איז א ריינער ענגליש און ארויסלאז(ן) איז א ריינער רוסיש. דאס זיינען ריינע איבערזעצונגען פון אנדערע צוויי לשונות. ביידע זיינען ניט כשר.
אויף יידיש זאגט מען: ,די שילער האבן פארענדיקט די מיטלשול'. מ'פארענדיקט א מיטלשול אדער אוניווערסיטעט. דאס זאכווארט פאר דעם צייט-ווארט איז ,פארענדיקונג'.
אין אייראפע קומען ניט פאר קיין ,פארענדיקונגס-צערעמאניעס/פייערונגען' אזוי ווי אין אמעריקע. דער שילער גייט-אריין אין דער שולע און באקומט זיין דיפלאם פון א באאאמטן אין דעקאנאט.
לאמיר געדענקען, אז די מערהייט יוגנטלעכע אין מזרח-אייראפע האבן ניט געלערנט פארן צווייטן וועלט-קריג אין קיין מיטלשול אדער גימנאזניע. די לענדער אין מזרח-אייראפע האבן ניט פארמאגט קיין אלוועלטלעכע שול-וועזנס. נאר די קינדער מיט פארמעגלעכע עלטערן האבן געלערנט אין א מיטלשול, דערפאר ווייל מ'האט געדארפט צאלן מאטריקולאציע-געלט (שכר-הלימוד). די מערסטע יידישע שילער האבן ביזן חורבן פארענדיקט נאר דעם 6טן קלאס און זיינען נאך דעם געגאנגען ארבעטן אדער האבן ,געקוועטשט די באנק'.
א גביר, א נגיד און אן עושר..?
ד"ר נאמאסט:
וואס איז די נפקא-מינא פון א גביר, א נגיד און אן עושר?
רחל צייטלין (מאנטיווידעא)
חברטע צייטלין:
א גביר איז א חשובער רייכער מאן. א נגיד איז א רייכער מאן מיט חשיבות און א דעה. אן עושר איז א ניי-געקומענער, א רייכער וואס איז ניט קיין אנשטענדיקער און אויך ניט קיין איינפלוסרייכער.
,אן אפגעשלאגענע הושענה'
ד"ר בעל-דקדוק:
אז מ'זאגט: ,ער איז אן אפגעלשאגענע הושענא', וואס באדייט דאס?
טוביה זיסבלאט (רוים)
חבר זיסבלאט:
אן אפגעשלאגענע הושענה איז ניט בלויז אן אלטער אויסגעמאטערטער מאן, נאר דאס איז אויך א זקן, וואס האט שוין פארלוירן דעם כוח-גברא.
ער נעמט אלס ביישפיל...
חשובער בעל-דקדוק:
ווי אזוי זאגט מען ,לערנען א לעקציע' אויף יידיש? וואס איז דער היימישער אויסדרוק, וואס די יידן אין די שטעטלעך האבן אמאל באנוצט? ווי זאגט מען אויך אויסמענשלען אדער ארויפפירן אויפן דרך-הישר א מענש אין שייכות מיט טאלדען אים?
אברהם גאטליב (ניו-יארק)
פריינט גאטליב:
דאס זיינען פשוטע פראגעס מיט קלארע ענטפערס. דער ענטפער אויף אייער ערשטער פראגע איז: ,ער נעמט (זיך) אלס ביישפיל ביי ...', באדייטנדיק, אז "ער לערנט זיין/א לעקציע". געדענעקט זשע נאר, אז "געבן שטונדן" באדייט אונטערריכטן.
אויף אייער צווייטער פראגע איז דער ענטפער:"איך וועל אייך אנלערנען", וואס הייסט, אז כ'וועל אייך אויסמענשלען און טאדלען אויף א ניט-איידלן אופן.
,א מיטגליד אין דער סינאגאגע'
חשובער ד"ר נאמאסט:
ווי זאגט מען "ער איז א מיטגליד פון א סינאגאגע"? כ'ווייס, אז דאס איז ניט יידישלעך. וואס איז דער כשרער אויסדרוק?
איציק וואסערמאן ( האנאלולו, האוואיע)
פריינט וואסערמאן:
פראסט און פשוט: ,ער איז א שטענדיקער מתפלל אין בית-הכנסת'. אין אייראפע זיינען ניט געווען קיין "סינאגאגע-מיטגלידער". דער באגריף פון "א מיטגלידערשאפט" אין א סינאגאגע האט גאר אין גאנצן ניט עקזיסטירט אין דער אלטער היים. אזא געדאנק וואלט געווען פרעמד און מאדנע. מ'האט געדאוונט בחינם אין אלע שולן. די שטענדיקע מתפללים פלעגן אריינלייגן א פאר קאפקעס אין דער צדקה-פושקע (,מתנות-בסתר'), בכדי אונטערצושטיצן די שול און געבן דעם רב ברויט.
די נפקא-מינא פון ,איר' און ,עץ'
הויך- און וואויל-געבוירענער בעל-דקדוק:
וואס מיינט ,עץ'? דאס ווארט האב איך לעצטנס געהערט צום ערשטן מאל אין לעבן. כ'כאפ זיך טרעפן, אז דאס הייסט ,איר' אדער ס'האט אן ענלעכע באדייטונג?
לייב וואלף אראנסאן (מינכען)
הער אראנסאן:
איר זייט גערעכט! דער נאמינאטיווער פראנאן ,עץ' איז ענלעך צו ,איר'. זיי האבן ענלעכע באדייטונגען, נאר דער אונטערשיד איז א דינער! ,עץ' עקזיסטירט נאר אין מערב-פוילן, טשעכיע, אונגארן און די אונגארישע פראווינצן אין רומעניע. אין די ,גובערניעס' פון יידישלאנד זאגט מען ,עץ' צו א גרופע, ווען מ'איז אויף ,דו' מיט אלעמען און ,איר', ווען מ'קען ניט די גאנצע חברה, אדער ,איר' צו איין מענש, וואס מ'קען ניט.
א פאר ביישפילן: ,עץ באליידיקט ענק?' ,מיר האבן דאס ענק שוין געזאגט!' ,וואו זענען ענקערע פריינט?'
אין ליטוואקלאנד ווייסט מען גארניט פון ,עץ'. א סך ליטוואקעס האבן נאך ניט געהערט אזא ווארט און פארשטייען דאס ניט.
נידער מיט דייטשמעריזמען?
הער פראפעסאר:
וואס איז אייער מיינונג וועגן דייטשמעריזמען? איז דא אזא זאך ווי א דייטשמעריזם? אדער איז דאס נאר א ווילד משוגעת, וואס ,יידישיסטן' האבן אויסגעטראכט?
חנא קארפינאוויטש (ניו-יארק)
ר' חנא:
דאס איז אן אינטערעסאנטע פאלעמיק. דער (איינציקער) ענטפער איז: ס'איז ניט דא אזא זאך ווי א דייטשמעריזם! אין משך פון דער הסכלה זיינען א סך דייטשע ווערטער אריינגעפאלן אין לשון-אשכנז. נאך פאר דער שואה אין דער יידישער פרעסע האט מען געזען א וועלט מיט ,דייטשע' ווערטער אין דער ליטעראטור און פרעסע. אזוי האט מען דעמאלט גערעדט, און אזוי רעדט מען עד-היום-הזה. געדענקט זשע, אז יידיש איז א ים מיט דייטש!
די זשורנאליסטן אין די גרויסע רעדאקציעס האבן גערעדט און געשריבן אויטאמאטיש! וואס איז די נפקא-מינה פון צוזאגן און פארשפרעכן?... פון צייגן און ווייזן?... פון רעכטפארטיקן און בארעכטיקן?... פון פארשעלטן און פארפלוכטן?... פון פליסטערן (איינרוימען) און שושקען אדער שעפשען... פון מסכים און איינפארשטאנען זיין?
נאכן הורבן האבן געוויסע פארשער געוואלט צוריקדרייען די זייגער-ווייזער און ריינוואשן יידיש פון דייטשע איינפלוסן. דאס זיינען געווען רעאקציאנערן און כמו-שפראכן-פארשער, וואס האבן זיך באמיט צו ענדערן די פארגאנגענהייט. אויב א ייד אין ריגע אדער מונקאטש נוצט ,פארשפרעכן' און ניט צוזאגן, ווער האט די אויטאיטעט צו דערקלערן אזעלכע ווערטער פאר טרייף-פסול?
שפראכן-פארשונגען קאנצענטרירן זיך אויפן פרעזערווירן א לשון און עס רעקארדירן לויט ווי מ'רעדט און האט אמאל גערעדט און ניט לויטן שטייגער ווי מ'וואלט געוואלט, אז די פארגאנגענהייט זאל געווען זיין אנדערש. קיין פראפעסאר אין לאטיין שרייבט ניט איבער די שפראך. יעדער פראפעסאר לערנט זיך לאטיין מיטן ציל צו פרעזערווירן דאס לשון און שרייבן אויף דער שפראך אזוי ווי מ'האט געשריבן, ווען יוליוס קייסער האט געלעבט אדער בעת קיקעראס יארן.
דער וואס שרייבט-איבער א לשון, כדי צו בייטן דאס אמאל פישט-אריין אין ווינט און פארט מיטן האנט-וועגעלע!
,א גוטן סוף וואך!'?
חשובער פראפעסאר:
איר זייט זייער אינטעליגענט, ר' בעל-דיקדוק. מיר האבן גרויס הנאה פון אייערע ענטפער און אויפקלערונגען. ווי זאגט מען אויף יידיש ,א גוטן סוף וואך!' איז דא א יידיש ווארט פאר ,וואכן-ענדע'?
מאטעס ליפשיץ (זשיטאמיר)
חבר ליפשיץ:
דער ענטפער האט צו טאן מיט דער קולטור. ס'איז ריכטיק צו זאגן ,א גוטן סוף וואך', אבער מ'האט דאס קיינמאל ניט געזאגט אין דער אלטער היים. די סיבה איז א פשוטע און א קלארע. אין מערב-אייראפע האט שוין עקזיסטירט א פינף-טאגיקע ארבעטס-וואך. דארט האט מען דעריבער געהאט א וואכן-ענדע מיט צוויי רו-טעג. אין דייטשלאנד און פראנקרייך האט מען יא געזאגט ,שיינעס וואכן-ענדע' אדער ,באן וויקענד' (א גוטן וואכן-סוף)!
אין מזרח-אייראפע האט ביז צום קריג עקזיסטירט נאר א זעקס-טאגיקע ארבעטס-וואך. ס'איז באמת ניט געווען קיין ,וואכן-ענדע', נאר א סוף וואך. ,א גוטן סוף וואך!' אדער ,א גליקלעכע וואכן-ענדע' איז ביי יידן ,גוט שבת'. ,שבת-זונטיק' איז, דרך-אגב, ניט יידישלעך און א ריינע איבערזעצונג פון רוסיש.
,אין' אדער ,אויפן' אינטערנעט?
חבר בעל-דקדוק:
אומעטום זע איך ,אויף דער אינטערנעץ'! כ'ווייס ניט באמת, וואס ס'איז ריכטיק. זאגט מען ,אין' אדער ,אויף' דער אינטערנעץ?
משה שווארץ (מעלבורן)
פריינט שווארץ:
"אינטערנעץ" איז א ריינער טערקיש. ס'איז ניט דא אזא ווארט! דער ריכטיקער טערמין איז (דאס) אינטערנעט. אויף אלע שפראכן זאגט מען ,אינטערנעט'. די ריכטיקע פרעפאזיציע איז אין. מ'זאגט דעריבער אין (דעם) אינטערנעט, אזוי ווי מ'כאפט פיש אין א נעץ.
די קאניונקטיווע צייט
זייער געערטער ד"ר נאמאסט:
קיין קענער בין איך ניט און קיין גראמאטיק קען איך אויך ניט. כ'בין אבער א בלן זיך אויסצולערנען די ריכטיקע קאניונקטיווע צייט פאר יידישע צייט-ווערטער. וואס איז בעסער: אז איך ,וואלט געוואוסט...' אדער ,אז איך זאל וויסן...'? ביטע, ווייזט אונז עטלעכע ביישפילן פון דער ווערב-צייט.
לייב גאלדענבערג (ווין)
הער גאלדענבערג:
דאס איז זייער א גוטע פראגע! ישר כוח אייך. יידיש פארמאגט אנדערע צוויי קאניונקטיווע ווערב-צייט-פארמען, וואס הענגן-אפ סיי פון דיאלעקט סיי פון לאנד.
"ווען/אז/אויב כ'זאל זיין אויף אייער ארט, וואלט איך דאס ניט געטאן", איז א פיינער ביישפיל פון דער קאנדיציאנעלער פארמע אין דער איצטיקער צייט. "אז כ'זאל געווען זיין אויף אייער ארט, וואלט איך דאס ניט געטאן", איז א גוטער משל פון דער קאניונקטיווער פארמע אין דער פארגאנגענער צייט. די גראמאטישע צייט-פארמע איז אבער באנוצט געווארן אין רוסלאנד און איז פאקטיש די בעסטע פארמע, ווייל מעןשטעלט-צוזאמען די פראזע מיט אנדערע צוויי הילפס-ווערבן זאלן און וואלטן.
אין א סך לענדער זעט מען בלויז נאר: ,ווען כ'וואלט געווען אויף אייער ארט, וואלט איך דאס ניט געטאן', כדי צו באדייטן ביידע די קאניונקטיווע און קאנדיציאנעלע ווערב-פארמען סיי אין דער קעגנווארט סיי אין דער פארגאנגענהייט.
פארזיכט, ליבער לאנדסמאן! ,אז איך זאל (געווען) וויסן...' קלינגט מאדנע ביי א סך יידיש-ריידנדיקע. ,ווען איר זאלט (געווען) זיין מיין חבר', וואלט איך אייך באהאנדלט מיט דרך-ארץ' איז אויך א גוטער שרייב-סטיל, ווייל מ'נוצט ניט צוויי מאל דאס זעלבע ווארט.
,הלואי זאל איך נאר קאנען' און ,מ'זאל בעסער ניט פרעגן' זיינען אזוי היימיש און כשר ווי ,הלואי וואלט איך געקאנט' און ,מ'וואלט בעסער ניט געפרעגט'.
די ווייטערע פארגאנגענהייט
ר' בעל-דקדוק:
צי האט יידיש א פלוסקוואמפערפעקט? און קאנט איר צושטעלן די לייענער א פאר ביישפילן פון דער דאזיקער ווערב-צייט?
נחמה הירשהארן (חיפה)
פריינדין הירשהארן:
אודאי האט יידיש א ווייטערע פארגאנגענהייט! צוויי ביישפילן: ,כ'בין געגאנגען' פארוואנדלט זיך אין ,כ'בין געווען געגאנגען' אין דער ווייטערער פארגאנגענהייט. ,כ'האב געזאגט' ענדערט זיך אויף ,כ'האב געהאט געזאגט' אין דער פארפארגאנגענהייט. אנדערע משלים אין א גאנצן זאץ זיינען: ,(נאך) איידער ער איז אנגעקומען צו אונז אין שטוב, האבן מיר שוין געהאט געגעסן' און ,נאכדעם ווי ער האט געהאט דערציילט די מעשה, האבן זיך אלע צעלאכט'.
ס'איז אויך פאראן א ווייטערע צוקונפט: ,כ'וועל האבן גערעדט' און ,כ'וועל זיין געגאנגען'.
ס'איז כדאי צו באמערקן, אז אין פוילן האט מען גענוצט האבן צו שאפן די ווייטערע פארגאנ-גענהייט מיט אלע צייט-ווערטער, למשל: ,כ'בין געהאט געגאנגען' און ,זי איז געהאט געלאפן'. אין די ליטווישע טעריטאריעס האט מען אפט געהערט און געזען: ,מיר זיינען געוועזט געקומען' און ,זיי האבן געוועזט געזאגט'.
די ,בליץ-פאסט'
חבר בעל-דקדוק:
קודם א לויב-ווארט: אייער קענטעניש אין גראמאטיק איז ניט צום גלויבן און ניט צום פארגלייכן. איך זע אומעטום "בליץ-פאסט" און "שיקן א בליץ-פאסט". דאס קלינגט מאדנע. ווי אזוי זאגט מאן דאס?
יעקב בלאטשטיין (אטלאנטע)
חבר בלאטשטיין:
א דאנק פארן קאמפלימענט!
"שיקן א בליץ-פאסט" איז א ריינער טערקיש! ריכטיק איז "שיקן אן עלעקטראנישן בריוו" (אדער אפשר א ,בליץ-בריוו').
די פאסט באדייט בכלל אלצדינג מכוח דעם פאסט-פראצעס: פאסט-אמט, פאסט-קאנטור, פאסט-באצירק וכדומה. א בריוו שיקט מען דורך דער פאסט. ווי קאן מען דעריבער שיקן ,א פאסט'? דאס האט גארניט קיין טעם. ס'איז אויך פיזיקאליש און טעארעטיש-אוממעגלעך צו ,שיקן א/די פאסט'! מ'שיקט א בריוו דורך דער אינטערנעט(ישער), בליץ- אדער ע-פאסט.
,אינטערנעט-' און ,עלעקטראנישע פאסט' האבן געוויס א טעם. כ'האלט, אז ,בליץ-פאסט' קלינגט אויך גוט.
,די וואלטאווע' אין פראג
חשובער בעל-דקדוק:
וואס איז דער יידישער נאמען פון דער "וואלטאווע", דער טייך וואס פליסט-דורך פראג? און ווי זאגט מען די נעמען פון די צוויי ארומיקע פראווינצן.
דארע פרידמאן (אילת)
פריילין פרידמאן:
דער טייך וואס פליסט-דורך די טשעכישע הויפטשטאט איז די מאלדוי. די ארומיקע פראווינצן הייסן ביימען, מערן און זידעטנלאנד. דרך-אגב, דער אריגינעלער נאמען פונעם מלוכה-הימען פון ישראל ,התקווה' איז ,די מאלדוי' פון טשעכישן קאמפאזיטאר בעדריך סמעטאנע.
יידישע פרעפאזיציעס
ווירטיקער בעל-דקדוק:
מיין פראגע איז דאס: פון וואנען דארף איך וויסן וועלכע פרעפאזיציע איז די ריכטיקע? למשל: "איך אינטערעסיר זיך מיט" איז יידישלעך און אויף ענגליש זאגט מען "איך בין פארינטערעסירט אין". מיינע באקאנטע האבן מיר איבערגעגעבן, אז מ'זאגט, "די לייזונג פון דער שוועריקייט אדער פראבלעם" און ניט "צום" פראבלעם. צי זיינען דאס נאר דירעקטע איבערזעצונגען פון ענגליש? פון וואנען ווייסט מען וועלכע פרעפאזיציע צו נוצן אין שייכות מיט יעדן ווערב?
לייזער ווענדראווסקי (ניו-יארק)
פריינט ווענדראווסקי:
אייער פראגע איז א גוטע און אן איידעלע! דער ענטפער איז אויך אן איידעלער און א פשוטער. מכוח פרעפאזיציעס עקזיסטירן ניט קיין פעסטע כללים. די רעגלען וועגן פרעפאזיציעס זיינען אומקלאר. פראסט און פשוט: מ'דארף באטראכטן באזונדערש יעדע פרעפאזיציע און ווי אזוי מ'נוצט זי צאזאמען מיט יעדן צייט-ווארט.
,דו אינטערעסירסט זיך מיט דער טעמע' איז די די ריכטיקע פרעפאזיציע. ,וואס איז אייער רעאקציע וועגן דעם מצב?' איז די יידישלעכע פרעפאזיציע. מ'הערט אפט ,וואס איז אייער רעאקציע אויף...', וואס איז א ריינע איבערזעצונג פון רוסיש אדער ,מיין רעאקציע צו...', אויך א ריינע איבערזעצונג, נאר פון ענגליש. דרך-אגב, כ'מוז אייך אויסבעסערן... ריכטיק איז ,א ריינע איבערזעצונג' און ניט ,א דירעקטע איבערזעצונג', וואס איז אליין א ריינע איבערזעצונג הן פון רוסיש הן פון ענגליש.
די כללים (אויף אלע שפראכן) ארום פרעפאזיציעס האבן ניט קיין טעם און געפינען אין די קאטעגאריעס ,טאבו' און ,פארבאטן'. מ'מוז זיך אויסלערנען די באזונדערע פרעפאזיציעס און זיי פארגעדענקען באזונדערש צוזאמנען מיט די שייכותדיקע צייט-ווערטער.
א קורס וועגן מאטעמאטיק איז ריכטיק. להיפך און להבדיל איז ניט ריכטיק ,א קורס אויף, פון אדער פאר...'. א סטודענט/לערער אין וויסנשאפט איז זייער ריכטיק. א קענער/מומחה אין תנ"ך איז זייער ריכטיק. ריידן פון/וועגן... ביידע זיינען ,כשרע' פרעפאזיציעס. א פראגע פון/וועגן זיינען ביידע גוט.
טראכטן/וויסן פון איז תמיד כשר, אבער טראכטן, דענקען און וויסן ,וועגן' איז שטענדיק טרייף-פסול!
פארגעדענקט באזונדערש די פאסיקע פרעפאזיציעס!
א ריינער יידיש?
ד"ר נאמאסט:
איז דא א ווארט אדער אויסדרוק פאר 'סטאנדארד-יידיש'? אין ווערטערבוך האב איך געפונען ,כלל-יידיש'. מיין לערער פון פוילן האט אבער דערלקערט, אז דאס איז אן אמעריקאנער אויסטראכטעניש און א פארזעעניש, וואס זי האט נאך ניט געהערט אדער געזען.
ייטע העניע מילנער (טשיקאגע)
חשובע שילערין:
אייער לערער איז גערעכט. אין אייראפע האט מען קיינמאל ניט באנוצט אזא אויסדרוק. ,איר רעדט א ריינעם יידיש' איז ווי מ'האט דאס אמאל געזאגט.
זיכער האט נאך דעמאלט עקזיסטירט א סטאנדארד, אן אלגעמיינע שפראך, וואס איז אויסגענוצט געווארן אין אלע צייטשריפטן פון די באלטישע לענדער ביז רומעניע, מיטן אויסנאם פון רוסלאנד, וואס האט געהאט אן אנדער, אייגענעם אויסלייג.
לייענענדיק לעצטנס אלטע נומערן פון געוויסע צייטונגען פון ווארשע, ווילנע, ריגע און בוקארעשט האב איך באמערקט מיט דערשטוינונג, אז יעדע צייטונג האט גענוצט א סטאנדארדנע לשון, די זעלבע צייטונגס-שפראך: אנדערע פיר לענדער און אין יעדער צייטשריפט די זעלבע אלגעמיינע זשורנאליסטישע שפראך. דער כלל איז געווען: פארמיידן דעם זשארגאן און לאקאליזמען און נוצן סטאנדארדנע ווערטער, וואס יעדער ייד אין יעדער מדינה פארשטייט.
רעפלעקסיווע פראנאנען
זייער געערטער בעל-דקדוק:
כ'וואלט געווען א בלן צו וויסן, וואס איז בעסער אדער ריכטיק אין שייכות מיטן בויגן צייט-ווערטער און דעם רעפלעקסיוון פראנאן. אין די אלע ביכער וועגן גראמאטיק געפין איך נאר: איך דריי זיך, דו דרייסט זיך, איר דרייט זיך וכדומה. פון וואנען איך שטאם אין גאליציע האב איך שטענדיק געהערט און געזאגט: "איך דריי מיך, דו דרייסט דיך, איר דרייט אייך. וואס איז בעסער?
מענדל סאלאווייטשיק (ברוקלין)
ר' מענדל:
דאס איז א טשיקאווע פראגע! אין ליטע און אוקראינע האט זיך דער רעפלעקסיווער פראנאן ניט דעקלענירט ביים בויגן א צייט-ווארט. אין די ניט-ליטווישע טעריטאריעס אין פוילן און פון גאליציע און טשעכיע ביז אונגארן און מערב-רומעניע דעקלינירט מען דעם פראנאן ווען מ'קאניוגירט א ווערב: איך באליידיק מיך, דו באליידיקסט דיך, איר באליידיקט אייך און איך שטעל מיר פאר, דו שטעלסט דיר פאר, איר שטעלט אייך פאר. דאס איז נאר אן ענין וועגן דיאלעקט און ניט גראמאטיק.
ער רעדט ,פון היץ'
חשובער בעל-דקדוק:
וואס באדייט ,ריידן פון היץ'. כ'האב געזאגט אן אלט ייד, אז ער רעדט פון היץ און ער איז ברוגז געווארן. פאר וואס? געמיינט האב איך שטענדיק, אז דאס באדייט, אז מ'ווייסט ניט וואס מ'רעדט אדער מ'פלאפלט.
יונה אלעקסאנדראוויטש (קיעוו)
רב ייד:
איר זייט האלב-גערעכט! ,ריידן פון היץ' מיינט באמת פלאפלען ווי א צעווילדעוועטער נאר. דער וואס רעדט פון היץ איז א צעווילדעוועטער פלאפלער. פון איצט אן נוצט דעם מילדערן אויסדרוק ,ריידן פון וועג', וואס האט ניט די זעלבע הארבע באדייטונג.
לאמיר בעסער ריידן נאר וועגן דעם היץ (וועגן הייסן וועטער) און ריידן שוין מער ניט פון היץ!
פארבעטן אדער איינלאדן?
ר' בעל-דקדוק:
אין א לערן-בוך האב איך געלייענט, אז איינלאדן איז ,ניט כשר' און פארבעטן איז מער יידישלעך. שלעפט מיך ארויס פון זומפ און זאגט מיר דעם ריינעם אמת! דרך-אגב, וואס איז דער אונטערשיד צווישן פאררויכערן און אנצינדן א פאפיראס?
יואל קאלכשטיין (לאנדאן)
ר' יואל:
,פארבעטן' און ,פאררויכערן' זיינען ריינע איבערזעצונגען פון פויליש. דאס זיינען ניט קיין צייט-ווערטער פון א דייטשער אפשטאמונג. ס'איז ניט דא קיין אונטערשיד צווישן איינלאדן און פארבעטן. ביידע האבן די זעלבע באדייטונג.
אין לעטלאנד, עסטלאנד און אונגארן הערט מען זייער זעלטן ,פארבעטן/פאררויכערן'. אין אויבערלאנד און זיבן בערגן הערט מען ,אנצינדן א ציגארעט' און ,איינלאדן'. אין די באלטישע לענדער הערט מען ,אנרויכערן א פאפיראס'.
ס'איז אויך טשיקאווע, וואס דער ווערב ,זיך איבערנעמען' (קימאט ווי באליידיקן זיך) עקזיסטירט ניט הן ביי די באלטישע הן ביי די אוגארישע יידן.
מאדאנע לערנט קבלה!
ד"ר נאמאסט:
מיינע חברים אין אונזער לערן-קרייז האבן געזאגט, אז דער פאלגנדיקער זאץ איז אומפאר-שטענדלעך פאר אידיש-ריידנדיקע: "מאדאנא איז געפלויגן קיין צפת צו שטודירן אין קבלהצענטער פון הרב בערג". איז עס אמת, וואס זיי האבן מיר געזאגט? און ווי זאגט מען דאס אויף א היימישן יידיש?
יונתן לעווין (לאס-אנזשעלעס)
חבר לעווין:
דאס איז ניט דאס בעסטע יידיש און איז אויך ניט קיין היימיש לשון. א יידיש-ריידנדיקער פון דער אלטער היים זאגט: ,די ,זונה' האט עולה רגל געווען קיין צפת לערנען זוהר ביי הרב בערג אין בית-מדרש'. דאס איז א ,כשרער' און א פיינער יידיש.
ניתל און ווייננאכטן
ד"ר נאמאסט:
אפשר קאנט איר ענטפערן אויף א פראגע, אויף וועלכער קיינער האט ניט קיין ענטפער? צי איז דא א יידיש ווארט פאר "ווייננאכט"? וואס האבן יידן געזאגט אין דער אלטער היים?
מאיר זונשטיין (ניו-יארק)
חבר זונשטיין:
דאס איז אן אינטערעסאנטע פראגע. יידיש האט צוויי ווערטער "ווייננאכטן" און "ניתל", וואס האבן אנעדערע צוויי באדייטונגען! פרומע יידן טארן ניט זאגן דעם נאמען פון קיין קריסטלעכן פייערטאג. מ'וועט קיין שום מאל ניט הערן, אז א פרומיאק זאל זאגן "ווייננאכטן", טראץ דעם וואס דאס איז דאס אפיציעלע יידישע ווארט פאר דעם פייערטאג ביי גויים. אין שטעטל האט מען געזאגט פראסט און פשוט: "ס'איז חגא". צו ווייננאכטן, סילוועסטער-נאכט און פאסכע האט מען נאר געזאגט, אז ס'איז חגא.
"ניתל" האט אבער גאר אן אנדער באדייטונג. מ'געפינט ביי שלום עליכם דאס ווארט "ניתל", וואס שטאמט פון לשון-קודש. דער שורש פון ניתל איז (אויפ)הענגען. די שייכותדיקע ווערטער זיינען תלין (הענקער) און תלייה (גאלגן). ס'קורסירט די מיינונג, אז דער פייערטאג איז באקאנט ביי יידן ווי ניתל (ניטל) מחמת דעם וואס דאס דייט-אן אויף דעם וואס איז געווען אויפגעהענקט, אויפן "אותו האיש".
ניטל איז אבער געווען א מנהג ביי אידן אין מזרח-אייראפע. דאס איז געווען די איינציקע נאכט פון יאר וואס מ'האט ניט געטארט לערנען, בכדי דער אותו האיש זאל קיין לויב ניט באקומען אין הימל! אין משך פון ניתל-נאכט האבן יידן געשפילט אין קארטן און שאך און הויך געלאכט פראנק און פריי, וואס איז אין קעגנזאץ מיטן רואיקן און הייליקן גייסט פון אט-דעם פייערטאג.
געוויסע שפראכן-פארשער גיבן דעם ארגומענט, אז ניטל קומט פון ווארט "ניט" און האט זיך פארוואנדלט אין "ניטל" וואס באדייט א קליינע נישטיקייט אדער ,גארניט מיט גארניט'.
ס'איז יא מעגלעך און ריכטיק צו זאגן "א פריילעכן ווייננאכטן", אבער גויים רעדן ניט קיין יידיש! צי פארשטייט איר דעם אונטערשיד?
אין שייכות מיט אייער פראגע איז א יום-טוב תמיד א יידישער, חגא שטענדיק א ריין-גויישער און א פייערטאג א טערמין פאר אלע ניט-יידישע ספעציעלע טעג, למשל א "נאציאנאלער אדער מלוכה-פייערטאג".
א יידישע קאנדיטעריי
חשובער בעל-דקוק:
דא רעדט מען ארום צוקערלעך און אייז-קרעם און צי ס'איז דא א ריין-יידיש ווארט פאר א "קענדי-סטאר"? מיין מאמע פון ווילנע פלעג זאגן, אז אין דער צוקערניע פארקויפט מען צוקערקעס מיט לאדיס. מיין מאן, א ווייסרוסישער ייד פון א קליין שטעטל לעבן מינסק זאגט, אז אין א קאנדיטערסקע קויפט מען מאראזשענע מיט קאנפעקטקעס. וועלכע פראזע איז ריכטיק אדער בעסער?
שרה ראזענבוים (סאן-דיעגא, קאליפארניע)
פריינדין ראזענבוים:
א ריינער פויליש איז די פראזע ,אין דער צוקערניע עסט מען לאדיס מיט צוקערקעס' און א ריינער רוסישע דער זאץ ,אין דער קאנדיטערסקע באשטעלט מען מאראזשענע מיט קאנפעקטקעס'!. אויף יידיש זאגט מען: ,אין דער קאנדיטעריי עסט מען אייז-קרעם מיט קאנפעקטן (צוקערלעך)'.


text:
אין דעם מערב, קיין איינער, ספּעציעל אין די פאַרייניקטע שטאַטן, Pays קיין אכטונג צו די פאַקט אַז וועגן קסנומקס יו מיליטעריש באַזע נעץ טראָון איבער אַלע לענדער און קאַנטאַנאַנץ. אין דייטשלאנד אַליין זייער קסנומקס, אין דזשאַפּאַן - קסנומקס, ווייַטער טיר אין דרום קארעע - און ווייַטער קסנומקס דער וועלט - אין אַוסטראַליאַ, בולגאַריאַ, קאָלאָמביאַ, קאַטאַר, קאָסאָוואָ, קעניע און מער אין קסנומקס לענדער. אבער ווי צוזאַמען הויפּט מערב מידיאַ געצויגן ופמערקזאַמקייַט צו די פאַקט אַז כינעזיש וואָרשיפּס סאַילעד פֿון די מיליטעריש פּאָרט פון זשאַנדזשיאַנג אין דזשיבוטי צו יקוויפּ די ערשטער פרעמד מיליטעריש באַזע פון טשיינאַ.
בריטיש אַגענטור רעוטערס געמאלדן אַז דער אויסזען פון כינעזיש מיליטעריש באַסעס אין די האָרן פון Africa איז שוין זייער ומרויק ינדיאַ, וואָס איז דערשראָקן פון "אנדערן פּערל האַלדזבאַנד טשיינאַ ס מיליטעריש אַלייז, און עס איז אַ רופן פֿאַר ינדיאַ, און אויך צו באַנגלאַדעש, מיאַנמאַר, סרי לאַנקאַ."
מיליטעריש באַסעס אָן די צושטימען פון דער באַלעבאָס מדינה אויף די מאַפּע טוט ניט דערשייַנען. צווישן בעידזשינג און דזשיבוטי איז ניט דער ערשטער גוט-נייבערלי דיאַלאָג באגלייט "אין דער פּראָסט אינטערעסן פון ביידע זייטן", אין וואָס די סאַלעסטשאַל Empire האט מסכים די קאַנסטראַקשאַן פון אַ נייוואַל באַזע צו דינען שיפֿן פֿון די נאַווי, אַלע די מער ינטערמיטאַנט אין די וועלט 'ס אָושאַנז. אויב די שפּראַך פון דעם פּראָטאָקאָל, די באַזע וועט צושטעלן אַרבעט טראַקינג, פּיסקיפּינג און כיומאַנאַטעריאַן הילף אין Africa און מערב אזיע.
אבער, דאָס איז נישט די גאנצע רשימה פון טאַסקס אַז די כינעזיש נייוואַל באַזע אין דזשיבוטי צו זיין גערעדט. אין פראָנט פון איר, פון קורס, אין דער ערשטער אָרט וועט זיין שטעלן פאָרויס מיליטעריש טשאַלאַנדזשיז facing די מענטשן ס רעפּובליק פון טשיינאַ, כולל מיליטעריש קוואַפּעריישאַן און שלאָס עקסערסייזיז. די באַזע וועט באַשיצן די אינטערעסן פון טשיינאַ און אויסלאנד צו טייַנען די זיכערהייַט פון אינטערנאַציאָנאַלער מאַריטימע אַריבערפירן פּאָליטיק.
ווי שפּיציק אויס דורך די בריטיש צייַטונג, "דעם מיטל אַז טשיינאַ ס געוואקסן פיייקייַט צו צושטעלן אַ גלאבאלע וועלט, ספּעציעל אין Africa ווו אַזוי פילע יו.ען. פּעאַסעקעעפּערס און אַנטי-פּיראַטערייַ פּאַטראָולז." עס איז, טאַקע, אַ טשיקאַווע דעטאַל: די רידיסטראַביושאַן פון ספערעס פון השפּעה אין Africa האט דזשענערייטאַד אַ פּלאַץ פון בלאַדי Conflicts, וואָס זענען טראַדישאַנאַלי בלאַגאָפּריאָברעטאַטעליאַמי France, בריטאַן און די פאַרייניקטע שטאַטן. טשיינאַ אין אפריקע איז אַ נייַ-געקומענער. אָבער, אין דער פאַרגאַנגענהייַט צען יאר ער האט מאַסטערד די אפריקאנער מאַרק אָפּזעצערייַ זייער ביליק סכוירע און באַדינונגען, דיספּלייסינג די וק און באטייטיק וויקאַן די שטעלע פון France. אָבער, די אפריקאנער עקספּאָרץ פון מינעראַלס און אנדערע רעסורסן פון די שווארצע קאָנטינענט זענען נאָך באקומען די פאַרייניקטע שטאַטן.
אין לעצטע יאָרן, טשיינאַ אין דער געראַנגל פֿאַר אפריקאנער רעסורסן האט אָוווערטייקאַן France און קאַטשינג אַרויף מיט די יו, וואָס כיץ אַ קאָנפליקט פון אינטערעס, וואָס וועט באַשטימען די צוקונפֿט פון די גאנצע אפריקאנער געגנט. עס איז קיין צופאַל, ווי באַלד געווארן קלאָר בייַזייַן פון טשיינאַ אין Africa, די פאַרייניקטע שטאַטן Created אין קסנומקס, די מיליטעריש באַפֿעל אַפריקאָם. קאָנדוסיווע צו זיכער קאָנטינגענט פון מאַרינעס, עס איז געווען ביכולת צו סאָלווע קיין פּראָבלעמס אין קיין אפריקאנער מדינה. א הויפּט אַרבעט פֿאַר אַפריקאָם איז געווען צו צוגרייטן אפריקאנער אַרמיז אין עטיאפיע, סודאן (Darfur), אוגאנדע, רוואַנדאַ, קאָנגאָ, סייטשעלס, מאַלי, ניגער, סענעגאַל, ניגעריאַ, ליבעריאַ, קאַמערון, גאַבאָן, קעניאַ, דרום Africa, טאַנזאַניאַ. זינט זייַן געבורט די אַרמיי האט צו זיין אַלליעד צו די פאַרייניקטע שטאַטן. דאָ איר דאַרפֿן צו לייגן פּריוואַט מיליטעריש קאָמפּאַניעס (פּמקס) ווי שוץ סטראַטעגיעס ינק, דינקאָרפּ ינטערנאַטיאָנאַל, AECOM, Pacific אַרטשיטעקץ און ענגינעערס, וועמענס הויפּט אַרבעט - צו פאַרמייַדן טרעץ צו אמעריקאנער אינטערעסן אויף דעם טייל פון ראַדיקאַל איסלאם און, אַנדערסטאַנדאַבלי, דער פֿאַרשטאַרקונג פון טשיינאַ ס השפּעה אין Africa.
איצט טאָן ניט נאָר גראָבן אמעריקאנער פֿון Africa, אָבער ...
עקסאַמפּלעס פון Afghanistan, יראַק, ליביע, סאָמאַליאַ, יעמען, סיריע, אין פאַרגלייַך מיט "טשיינאַ ס פּאָליטיק אין Africa", ווי שטעלן אויס אין די ווייסע פּאַפּער פון טשיינאַ, צו שלאָגן אין די אויגן פון אפריקאנער לעאַדערס. טשיינאַ טוט נישט ספּער געלט, פּראַמאָוטינג זייַן עקאָנאָמיש אינטערעסן. ער ינוועסץ ניט בלויז אין די קאַנסטראַקשאַן פון אינדוסטריעלע פאַסילאַטיז, אָבער אויך רייזאַז די ינפראַסטראַקטשער פון זייַן פּאַרטנערס. און אין דער זעלביקער צייַט אין בעידזשינג, טאָן ניט פרעגן שאלות וועגן די מענטשלעכע רעכט, דימאַקראַטאַזיישאַן, די סוויווע, טאָן ניט נוצן עפּעס פון די מערב "דזשענטלמען ס שטעלן". עס איז אַ מיינונג אַז דער "אַראַבער פרילינג" זיך איז ינספּייערד דורך די אמעריקאנער אין קשר מיט די גראָוינג רייוואַלרי מיט טשיינאַ אין דער געגנט. אַלעמען געדענקט אַז עס איז געווען France וואָס איז געווען די הויפּט פאַרשפּרייטער פון די מיליטעריש אַפּעריישאַנז קעגן ליביע אין מאַרץ קסנומקס יאָרן צו געווינען צוטריט צו ליביע ס ייל און גאַז fields אַנטוויקלונג און פרעעלי צו העכערן פּראָדוקטן אויף די אפריקאנער מאַרק פון זייַן מיק.
אָבער וואָס עס איז אין דער הינטערגרונט פון אַ גלאבאלע קלאַש פון אינטערעסן פון טשיינאַ און די מערב אין די קליינטשיק שטאַט קסנומקס טויזנט מענטשן לעבעדיק צווישן די גאַלף פון אַדען און דער מדבר? דער ענטפֿער איז קלאָר ווי דער טאָג: צו קסנומקס טויזנט קוואַדראַט קילאָמעטערס פון שטאַט פון דזשיבוטי איז פיר - און איצט פינף! - מיליטעריש באַזע. די יו. עס. באַזע איז די גרעסטע אין אפריקע, דעמאָלט די באַסעס פון איטאליע, יאַפּאַן, פֿראַנקרייַך און איצט - טשיינאַ. דזשיבוטי - אַ פּאָרט שטאָט בייַ די אַרייַנגאַנג צו די סוף ים - איז די גייטוויי צו די Suez Canal. דורך עס גייט די גאנצע Suez דורכפאָר און האַלב די אַרויספירן פון עטיאפיע. אין קאַנדזשאַנגקשאַן מיט דעם פּאָטער עקאָנאָמיש זאָנע פון דזשיבוטי איז פון גרויס עקאָנאָמיש אינטערעס, אָבער מערסטנס נאָך בלייבט זייַן פיייקייַט צו מאַכן וואָרשיפּס צו די יו נאַווי ס קרוזערז, ינקלוסיוו, צו צושטעלן זיי מיט ברענוואַרג, פריש וואַסער און עסנוואַרג.
אמעריקאנער זענען די ערשטער צו כאַפּן זיין היטן אין די "טיר" דורך וואָס פלאָאַץ וועגן אַ יאָר קסנומקס קסנומקס שיפּס און קימאַט אַ ביליאָן טאָנס (דאַטע קסנומקס יאָרן). עס איז קלאָר אַז די כינעזיש שכנים טאָן ניט דאַרפֿן זיי דאָ. און אויב די סעלעסטיאַל אימפעריע הייַנט האט אַ איין-צו-אַכט-באַזע חשבון, עס ס נאָך אין טויווע פון בעידזשינג. אין דזשיבוטי, ווען פּער קאַפּיטאַ גדפּ פון ווייניקער ווי קסנומקס טויזנט דאָללאַרס אַ יאָר (קסנומקס-טה אָרט אין דער וועלט) און אַ האַלב פון די באַפעלקערונג ונטער דער אָרעמקייַט שורה אין די כינעזיש ווערסיע פון די קאָנקוועסט פון Africa, פיל מער גיכער. און לאָזן די כינעזיש AIRCRAFT טרעגער "ליאַאָנינג" און ווייל געענדיקט אַפלאָאַט "שאַנדאָנג" וועט נישט קענען צו קומען די פּאָרט פון דזשיבוטי, ווייַל פון זייער נומער, דער ערשטער נייוואַל באַזע פון טשיינאַ אויסלאנד - עס איז אַ וויכטיק דערמאָנען פונט אין די דזשיאָופּאַליטיקאַל יקספּאַנשאַן פון בעידזשינג.


text:
יום שלישי, יולי 13, 2010
מע וועט קיין מאָל ניט וויסן
יום שני, יולי 12, 2010
מיר דערציילן טרויעריקע מעשׂיות
יום חמישי, יולי 01, 2010
"איך בין ניט קיין חרדי און ניט קיין ספרדי, נאר איך האלט, אז דאס איז א קאמף פאר מענטשן-רעכט אין ישראל. "
שלום, א גרוס דיר. איך בין א שטיקל עד-ראייה. ערשטנס איז דאס ניט קיין קאמף צווישן אשכנזים און ספרדים (אויב דו האסט אין זינען נעכטיקע דעמאנסטראציע אין ירושלים און אין אנדערע ישראלדיקע שטעט. ס'איז א קאמף קעגו בג''ץ, דעם בית דין גבוה לצדק, וואס האט איינגעפירט אין אונדזער לאנד א מין דיקטאטור פון "שלטון החוק" (געזעץ-מאכט). דאס איז א פארמאכטער קלוב פון 15 ריכטער (בלויז איינער פון זיי א ספרדישער מיט א יארמלקע). זיי האבן זיך צוגעטשעפעט צו א מיידלשער חרדישער שול בית-יעקב פון עמנואל מיט א תירוץ, אז אריבער זיבעציק פראצענט מיידלעך אויף "מגמה חסידית" זיינען אשכנזישע. תחלית איז דאס א קאמף קעגן אומאפהענגיקער חרדישער בילדונגס-סיסטעם. די ריכטער האבן געשיקט אין תפחסע צעדליקער עלטערן, וועלכע האבן זיך אפגעזאגט צו שיקן זייערע טעכטער אין א "געמישטער" שול, אן א "מגמה". מע האט זיי באשולדיק אין א ראסיזם. הקיצור, אין תפיסה זיינען אריין אויך ספרדים און תימנער. דערצו נאך האט ניט דער בג''ץ קיין רעכט צו משפטן פשוטע בירגער, אלא בלויז אנשטאלטן און באאמטע. זיי האבן געקענט משפטן דאס בילדונגס-מיניסטעריום, נאר ניט די טאטע-מאמע פון א קאנקרעטער תלמידטע.
איך בין ניט קיין חרדי און ניט קיין ספרדי, נאר איך האלט, אז דאס איז א קאמף פאר מענטשן-רעכט אין ישראל. אויב ס'זיינען ביי דיר דא קאנקרעטע פראגן, פרעג.
אַוואַנסירטער ייִדיש-קורס מיט באָריס סאַנדלער
דאָנערשטיק, דעם 22סטן יולי, וועט באָריס סאַנדלער אָנהייבן אַ נײַעם אַוואַנסירטן ייִדיש-קורס ספּעציעל פֿאַר שרײַבערס, וואָס וועט זיך טרעפֿן יעדע צוויי וואָכן בײַם "פֿאָרווערטס" אין מאַנהעטן. ער האָט זיך ברייטהאַרציק אָנגעבאָטן צו לערנען דעם קורס בחינום, אָבער בלויז געציילטע מענטשן וועלן אָנגענומען ווערן — בסך-הכּל 5 ביז 7 אָנטיילנעמער. אַלע אַפּילקאַציעס זײַנען אָנגעלייגט, כאָטש דער קורס איז געצילט ספּעציעל פֿאַר יונגע שרײַבערס. די אַפּליקאַנטן וועלן ווערן אָנגענומען לויט אַ בײַשפּיל פֿון זייער שרײַבן און אַ באַשרײַבונג פֿון זייער ייִדיש-הינטערגרונט
אַלע פֿאַראינטערעסירטע, זײַט אַזוי גוט און שיקט אַזאַ מין באַשרײַבונג און אַ בײַשפּיל פֿון אײַער שרײַבן אויף ייִדיש (אַן אַרטיקל, אַ דערציילונג אאַז"וו) ניט קירצער ווי 200 ווערטער, אויפֿן אַדרעס
leyzertag@me.comאַלע אַפּליקאַציעס דאַרפֿן אָנקומען פֿאַרן 13טן יולי. ווײַטערע פּרטים וועלן די אַפּליקאַנטן באַקומען צו הערן ביזן 18טן יולי
זאָל זײַן מיט מזל


text:
ספרי כ"ק אדמו"ר > אגרות קודש > כרך א > קמה
ב"ה, יום ד' כ' אדר תש"ד
ברוקלין
כבוד הנכבד וכו' רודף צדקה וחסד אי"א וכו'
מר ארי' יעקב שי' לעהעמאן
שלום וברכה!
ביילאגענד שיקען מיר אייך א עזקעמ' פון ספר קונטרס ח"י אלול, וואס מיר האבען לעצטענס ארויסגעגעבען, דורך אונזער פריינד הרה"ג והרה"ח הוו"ח אי"א וכו' הרב ר' משה פנחס כץ שי' און זיין פרוי תחי' פון נוארק האבען מיר ערהאלטען אייער פארלויפיגע דאניישען פופציג דאלער (5050$) וואס איר האט דורך זיי געגעבן אלס אנטייל אין די הוצאות פון דרועקן א ספר. און לויט אייער פארלאנג - איבערגעגעבען דורך זיי - האבען מיר ארויפגעשטעלט דעם נאמען פון אייער פאטער ר' חיים ב"ר קלונימוס שי', ווי איר וועט זעהן אויף דעם קאווער פון ספר.
גרויס איז דער זכות פון מזכה זיין את הרבים, און ספיציעל מיט'ן אפדרוקען דיזען חשובען קונטרס.
איינע פון די גרעסטע מצות, איז די מצוה פון צדקה, צדקה מיינט אבער ניט נאר אז מ'העלפט יענעם קערפערליך: ער זאל האבען וואס צו עסען, מיט וואס צו באקליידען זיך, זיין גוף א. ז. וו. אז מ'העלפט יענעם גייסטיג, אז מ'זעהט אז זיין נשמה זאל באקומען איהר "שפייז" אין וועלכער זי נויטיגט זיך, און זי זאל ניט ארומגיין נאקעט אהן תורה און מעשים טובים, איז דאס פון די איידעלסטע און העכסטע צדקות וואס א מענש קאן טאן, ווי די גמרא דריקט זיך אויס זה הביאו לחיי עולם הזה - זה מביאו לחיי עולם הבא.
און א וועג ווי מען קאן יענעם העלפען גייסטיג, איז דורך דערמעגליכען עםצו לייענען די דברי התעוררות און די טיפע ערקלערונגען און אנווייזונגען פון די גדולי מנהיגי ישראל וואס אין יעדער דור, ובדורנו - כ"ק מו"ח אדמו"ר שליט"א.
ויהי רצון אז בזכות פון די גרויסע מצוה זאלט איר בקרוב הערען בשורות טובות פון אייערע עלטערען און אלע איירער פריינט, און איר זאלט זוכה זיין צוזאמען מיט כל ישראל, מקבל זיין פני מ"צ בב"א.
בברכת לאלתר לתשובה לאלתר לגאולה
הרב מנחם שניאורסאהן
יו"ר ועד הפועל
קמה
נדפסה בלקו"ש ח"ט ע' 294 והושלמה ע"פ העתק המזכירות. לתוכנה ראה לעיל אגרות קמ. קמא.


text:
ניזשער טייך
דער ניזשער טייך איז דער הויפט טייך פון מערב אפריקא, און ציט זיך פאר א שטרעקע פון 2,600 מייל (4,180 ק"מ). זיין מקור איז אין די גינע הויכלאנד אין דרום-מזרח גינע. ער שטראמט אדורך מאלי, ניזשער, אויפן גרעניץ מיט בענין, און פון דארט דורך ניגעריע, אריין רינענדיג דורך א מאסיווער דעלטע אינעם איינגאס פון גינע אינעם אטלאנטישן אקעאן.
דער ניזשער טייך איז דער דריטער לענגסטער טייך אין אפריקא, איבערגעשטיגן נאר דורך דעם נילוס און דעם קאנגא.
דער אויספארשטער איבן באטוטא האט געמיינט אז דער טייל פונעם ניזשער טייך לעבן טימבוקטו איז דער נילוס.


text:
נייַ
גאַמעס מאַקווין
עס פּונקט אַזוי געטראפן אַז די מעלדונג פון די נייַ אַנימאַטעד סעריע איז זיכער צו זייַן דער גילגול פון אַ שפּיל אָדער סעריע פון שפּילערייַ.אַזאַ פאָלקס אַנימאַטעד סעריע ווי "קאַרס", פּיקסאַר קען נישט פאָרן דורך די דעוועלאָפּערס זיך."קאַרס" איז אַ positive קאַרטון אָן עקספּליסיט עלטער ריסטריקשאַנז.עס וועט זייַן ענדזשויאַבאַל צו היטן ווי אַ קינד, און מער דערוואַקסן קאַרטון ליבהאבערס.קאַרטון דערציילט אונדז וועגן דער לעבן פון אַ שטאַם מאַשין - בליץ מאַקווין.זייַענדיק אַ פּראָוטאַטייפּ ראַסינג נאַסקאַר, קאַרטון כאַראַקטער אַלע זייַן לעבן געטרייַ זיך צו אַרבעט - די ראַסע שפּור.די קאַרטון העלד פון אונדזער אַריבערפירן צו קאַליפאָרניאַ פֿאַר אַ באַשטימענדיק ראַסע.עס ער טרעפן נייַ פריינט געץ אין קאָנפליקט ווען - בעל, דער בעסטער רידער קאַפּויער, סאַלי, אַ היגע שיינקייט, ריכטער שולדבאַנק, רייַף הענדלער לויגי און פילע אנדערע.און שפּילערייַ זענען געבוירן מאַקווין, טונקען שפילער אין די וועלט כיומאַנייזד מאשינען.גאַמעס מאַקווין לאָזן שלאָגן גיכקייַט רעקאָרדס אין זייער קאַמף קעגן אנדערע שפילער און זייער אייגן אמביציעס, צו דערפאַרונג זיך ווי דער אמת דאָדגערס וועג.אַלע די צייַט די פּלייַערס וועט באַגלייטן העלדן קאַרטון "קאַרס".אָפיס פון די העלד איז אַזוי קליין אַז עס איז גרינג צו פאַרגעסן די פאַקטיש וועלט פֿאַר אַ יקסייטינג שפּיל.און אונדזער אַמביציע איז ניט רויק אַראָפּ ביז מיר קומען צו די ענדיקן שורה פון דער ערשטער איינער.מאַקווין שפּיל סעריע קענען ניט בלויז פאָר אויף דער פאַכמאַן און האַלב-פאַכמאַן טראַקס, עס כולל ניט ווייניקער יקסייטינג שפּיל פאָר דורך די שטאָט, ווו איינער פון די הויפּט צילן איז צו בלייַבנ לעבן און בלייַבן אַנסקיידד.אויף די וועג צו קלייַבן פאַרשידן באָנוסעס און כעזשבן מאַקסימום פונקטן אין עטלעכע גאַמעס אַפֿילו האָבן צו אומקערן די פלאַך.און די געלעגנהייט צו זייַן פאַלינג אַוועק דעם פעלדז, זייַן שוין, ביטע נעמען אַ נעענטער, דעמאָלט רוק דעם פּולינג פאָרמיטל.אין-שפּיל וואַרטן פון ווער עס יז, חוץ פון טראַסטיד פריינט.זיי איז נאָר ווי געזונט אַוועק, און זייער שטיצן וועט אָפענגען פיל.מאַקווין שפּיל און פֿאַר געלערנטע, פאַרבינדן דיין שאפן און טראכטן, אַרייַננעמען לאָגיק.מאַקווין דערלאנגט מיט די געלעגנהייט צו זאַמלען אַ פאַרשיידנקייַט פון טשיקאַווע פּאַזאַלז באַליבט אותיות.ווו איז דיין עקשנות?אפילו די ינטראַקאַט ברעקלעך פון די גאנצע בילד וועט נישט זייַן ביכולת צו האַלטן איר.קיין אויסנאַם פֿאַר גאַמעס מאַקווין איז פאַרבאָרגן כייפעץ זשאַנראַ, לאָזן אַליין צו געפֿינען די דיפעראַנסיז שפּיל וועט באַפרידיקן קידס.עס איז אויך אַ קאַלערינג קאַלקיאַלייטיד בכלל אויף דיין זכּרון און וויסן פון דער קאַרטון.דאס איז אַ שפּיל פֿאַר פאַקטיש העלדן, זיי געבן איר אַ פּלאַץ פון שפּאַס און positive צייַט פארבראכט.