text:
1Cha' nu cua' mdi'in tyaa Ndiose ti' culoo, cua' lca ña'an ntsu'hui cha' cu'ni tnu ne' 'in ñi a cunta nguia' sca te' na'an se'en nu luhui 'in ñi. 2Si'yana ndeña'an nguia' te' na'an can': Culoo se'en can' ndlo'o naan ne' 'in na Sca Se'en nu Luhui, can' ndon se'en nchcua quii' ndiquin, lo'o msa se'en nchcua jaslya nu cua' mcuan 'in Ndiose. 3Ticui' ni' te' na'an can' nducui ndijin sca te' tlu'hue la can', lo' nde chon' te' can' lca na Sca Se'en nu Luhui Lati, 4can' ndon sca se'en nguia' lo'o oro se'en nu ndiquin na nu xityi'i, a cunta nscua quiñan' nu luhui lati 'in Ndiose, ña'aan na nguxen oro 'in na. Can' ntsu'hui sca quiton' nu chacui' oro se'en ntsu'hui maná, a cunta lo'o yca scaan yu Aaron, cui' nu ytsu tin can', a cunta lo'o ca' quee se'en ngua'an scua lee 'in Ndiose. 5Chon' quiñan' can' ndon tucua lcuin angujle nu mdo'o loo xaa 'in Ndiose, jlyu'hue angujle can' nscua na chon' quiñan' se'en nsuhui ñi qui'ya 'in nten. Cua' ñii, a tca chcui' na cha' 'in quiñan' can' lyee la. 6Xa ti' nducua te' na'an can', nchgaa xaa ndlyu scasca yu se'en nu ndiyaa culoo na can', si'yana cu'ni cunta yu tñan nu ntsu'hui yaa' yu tloo Ndiose, 7una se'en nu luhui lati can', scati yu nu ndon loo la nguiten yu 'in na siya' ti sca yjan, una 'ni cha' sten lo'o yu tne 'ni se'en can' si'ya qui'ya 'in yu a cunta si'ya qui'ya m'ni nten quichen lo'o cha' tinto 'in ne'. 8Si'ya cha' re, Espíritu nu Luhui 'in Ndiose ntsa' ñi 'in na si'yana lja nu mducua te' na'an can', a nchca quila sca tucueen nu tiyaa se'en nu luhui lati 'in Ndiose. 9Nchgaa cha' re ndaa na cha' tiyaa 'in na cua' ñii, siya' ndyi'an lo'o ne' lcuan lo' ndiquin tucua ne' 'ni tloo Ndiose, una a ncua suhui na cha' tiyaa 'in nu nducui cha'an cha' can', 10si'yana lca na chacui' cha' nchcu uta na nu ndyi'yo ne', a cunta scasca ña'an nsuhui ne' 'in ne' lo'o na nu nguila' ne', lo' nguinu scua cha' re tsalja nu tiyaa tsaan chca cui na. 11Cua' yaan Cristo, ñi nu ndon loo lati nu ndyi'o cha' 'in na tloo Ndiose, lo' yan lo'o ñi cha' tsu'hue nu ntsu'hui cha' qui'ni ca'an 'in na, si'yana cua' yten ñi ni' sca te' na'an nu tlyu la, nu luhui la, una a nducua na loo chendyu re si'yana si'i nten chendyu mtñan 'in na. 12Siya' ti yten ñi Se'en nu Luhui Lati 'in Ndiose, lo' a ntsu'hui 'a cha' ti' sten ñi xiya', una a yten lo'o ñi tne scasca loo 'ni, cui' ca nu lo'o ycui' ca tne ñi yato'o msuhui ñi 'in na tsala xaa. 13Cha' cuaña'an nguinu luhui ne' si'ya tne scasca 'ni, uta si'ya tyi'a jyii 'in 'ni nu nscuin yu 'in ne' si'ya qui'ya m'ni ne', 14ña'an la ca tne Cristo, ñi nu luhui lati nu mdyaa 'in tloo Ndiose si'ya cha' cuiya' 'in Espíritu nu ndi'in tsala xaa, tca suhui ñi cha' tiyaa 'in na si'ya cha' ngunan' nu nguiaa lo'o 'in na loo cha' ndyija, ña'an ca si'yana tucua tloo na 'in Ndiose, ñi nu lo'o ca. 15Can' cha' Jesús lca ñi nu ndyi'o cha' 'in na tloo Ndiose si'ya cha' nu cui ti nu mxnu scua ñi, loo nu ngujui ñi nguten qui'ya 'in nu mducui cha'an cha' nu mdi'in tyaa Ndiose ti' culoo, ña'an ca si'yana nchgaa nu ngulohui ñi tca qui'ni ca'an 'in lo'o cha' tsu'hue nu a ntsu'hui 'a cha' tsatii. 16Sca quityi cha' 'in yuu, a tucui nu tca chcuan cunta 'in na lja ti' ndi'in x'nan na, 17cui' ca nu la cua' ngujui can' tca chcuan xca tucui cunta 'in na, si'yana a ntsu'hui lyoo na lja nu ti' lo'o can'. 18Can' cha' lo'o tne mxnu scua tla Ndiose cha' nu culoo can'. 19Si'yana Moisé xa mdyi lo'o yu 'in nten nchgaa cha' nu mdi'in tyaa Ndiose 'in yu loo lee can', mscan' yu sca yni quixin' nu naan hisopo lo'o sca juun nga'á, xacan' msñi yu se'en ntsu'hui tne scasca 'ni lo' mxitiyaa' yu 'in na lo'o tyi'a, lo' mscuin yu 'in na loo quityi can', a cunta lo'o se'en ndi'in nten, 20lo' juin yu 'in ne': —Lo'o tne re xnu scua tla Ndiose sca cha' nu ngulo ñi tñan 'in na lo'o um—. 21A cunta nscuin yu tne can' 'in te' na'an tsatlyu lo'o nchgaa na nu najo'o 'in yu se'en can'. 22Cunta cha' 'in lee, la' nchgaa ti na ngüi na si'ya tne. Cha' si'i si'ya tne nu nguilo can' a tca cuten qui'ya 'in nten. 23Cha' cuaña'an nguinu luhui nchgaa cha' can', na nu lca xñii cha' nu nchca ni' cuaan, ña'an la ca ycui' ca cha' nu nchca la cua, na a lyee la 'ni cha' 'in na lo'o sca lcuan nu ntsu'hui lyoo lati. 24Si'yana Cristo a yten ñi ni' sca se'en nu mtñan yaa' nten chendyu, nu lca xñii sca cha' nu ycui' ca, cui' ca nu yten ñi la ni' cuaan tloo Ndiose si'ya cunta 'in na. 25Una a tyun juesa mdyaa ñi 'in ñi se'en nu caja ñi, tsaña'an ndi'in cha' 'in yu nu ndon loo can' xa nguiten lo'o yu tne nchgaa yjan Se'en nu Luhui can' 'in Ndiose, una si'i tne yu lca na. 26Cha' cuaña'an ndi'in cha', Cristo 'ni cha' caja ñi nchgaa yjan ti' xa nguia' chendyu re, una ya tucua tsaan siya' ti yten ñi la tloo Ndiose lo'o tne ñi, si'yana xicuten ñi qui'ya 'in nten. 27Lo' tsaña'an nguinu scua cha' 'in nchgaa nten, siya' ti ntsu'hui cha' caja ne', xacan' ca xñan bsya 'in ne', 28cui' cuaña'an Cristo, siya' ti mdyaa ñi 'in ñi tñan loo nchgaa nten si'yana xicuten ñi qui'ya 'in ne', lo' xa quiaan ñi xiya', a caan 'a ñi si'ya qui'ya, cui' ca nu si'yana quian 'ya ñi 'in tsalca nu nta 'in ñi.
Copyright
Learn More


c: text/html

text:
1Agaripa de gàaw di Pawlu: Mu kpàa orri mu yèe yèk hak wey. Pawlu de parre kàn wàa, de goose yèk hak wàa de gàa: 2Agaripa wûun, tinîir mum kâwrimde, ngam niyey mi kpàa orri a ɗàm kpees wey, mi goosi a jàk yey 'maaran ni-Yude ây a hak mum gi. 3Ngam muy mu cèngni hàar ni-Yude ây mbâra, ni jày pî hàanjin a tîim waw gi. Hû go mi waamde, raksi mbâra, ta mu loo ba. 4A ni-Yude ây pî aw cèngni dikri mum diga lori, ye tâami a tîim nit ta mum a Yerusalem gi. 5A nit cèngnum ta mum diga mgban see gaw seedi a hak mum, kày furrimi a ot hàar worro woy hòmge mbèerum, kày 'mèmsim ni ni-Farisa ây. 6Ni-yey aw hiitimde ngam jàk dànda a yèk mòonjum kàn, yey yèe Fay ni wosom ta worro. 7A yòot nit ta worro ra sàm cuk aw dànde kpèta a gbèeni a yèk mòonjum kàn maan, ni futa a daprum di Fay tuma ni unji. Wûun, ngam jàk dànda a yèk yey a ni-Yude ây de 'maaman a kiita. 8Ngam jâ kpâanu goosum, nge Fay ge gûysi da nit ây wutke gi ya? 9Miy mi dàni nà, sey mi yii nîir Yeesu ni-Nasaret ni mbita jày 'nang 'nang dèy. 10Hû go mbirmi a Yerusalem. Ye kpàami orri a gin nit ɓèl ta waw da nit daprum ây, mi fanti daw da nit goosum ây dèy a kultuma. Ye iin daw kiita wurra, mi raknji ni nit hiitum ây. 11Mi ndagi daw ni riisum 'màari nak mûsi jày a àay gin kimjum ây pî, ha aw yèe yèk maarriya a ot Yeesu. Ngòlòm mòomi dèy, mi ɗàa daw ɗàari ha riiy ây kana ɗa. 12Kà yey de dikmi a Damasku, ye kpàami orri ni mbinum ɗa a gin nit ɓèl ta waw da nit daprum ây. 13Wûun, unji a tîim hay a ye dikna a orri, de rapmi kayang ana a faktiturum, hòme kayngum di unji, mgbaanage ni nit ây diknji nà ni miy. 14De yaana pî a deesi, de rakmi gûn yèemarre ni yèk Hebra, gàamde: Sawlu Sawlu, ngam jâ ɗàam dim ɗàari ya? Tâamde àyrriya kà naay gòyge a ɗàm kpees pètki suu nit wàa, ye hàwim dim gi. 15De goosim de gunmi: Mu wun ɗi ya, Nitcoorra? Nitcoorra de gàam: Mi Yeesu ɗi, di nit yey ɗàamu ɗàari gi. 16Amma an mu gòy! Mi lòrrimda kà yey, ngam mi iim nit tèerra tèem mum ni nit seedum mum a jàk yey rapmu gi, ni jàk yey gim kàlnum gi. 17Saa gim saanum a kàn ni-Yude ây, koo a kàn ni-riiy ây kana gim tèem gi ɗa. 18Mi tèemde ngam mu ɓelsi daw nisi, ha mu yuuni daw a kulpi, mu 'maa daw a kayang, mu njeli daw a kàn Seyɗan, mu insa daw a gin Fay, ha aw kpàa yaafum jàk maarra waw, ni jàk koyrra a tîim nit ây goose a nîir mum, irge nit ta Fay gi. 19Kà yey Agaripa wûun, mi hàw goosum a jàk yey lòtkima a faktiturum ba. 20Amma mi kàl daw da nit ây yèk inum tinîiri, màrra a Damasku ni Yerusalem, a dat maan da ni-dees Yude ây ni nit ây èege yèk Fay ɗa. Mi gàa daw aw ir a gin Fay, aw lòni tèem yey ge getnji ni inum tinîir waw gi. 21Ngam yèk yey a ni-Yude ây de mòomin a àay Fay, aw kèlim ɓàcu. 22Amma Fay mgbaanjimge, mi gòyrre ha unji yey, mi seedirre yèk maan da hàm ây ni nit ɓèl ây, gim gàa jàk kana ba, sey yèk yey yèen nà nit lònum ây ni Muusa e gbèe, 23ye gàan, gesi Kristu e rii 'màari, e tâa nit màrra a tîim nit gûysum ây a wurra, e sak yèk kayang yèk saanum da ni-Yude ây, ni nit ây èege yèk wàa. 24Pawlu ye goosi yèk hak wàa kà yey, Festu de bime de gàa: Pawlu, mu gerre mu doogi, cèngnum wey dèy inumge kà tidoogum! 25Pawlu de gàaw: Mi doogi ba, Festu nit ɓèl, amma mi yèerre yèk takundi mbâra ni hakkilo. 26Ngam wûun ɓèl cèngni yèk maan, de yèemi nà tolnji cen a gin wàa. Mi cèngni mbâra, cen jày fûugu a yèk ây gi ba, ngam jàk ây gi pî ti mbir ni fûucu ba. 27Agaripa, mu goosi yèk nit lònum ây yi? Mi cèngni mu goosirre. 28Agaripa de gàaw di Pawlu: Ngase càa, ha mu ndòorim mu inim nit Kristu! 29Pawlu de gàaw: Mi waarre Fay, nge koo ngase càa koo dèy, naa muy kpolo wey gbè amma koo wun rakim unji yey gi, ey ngaa e tâa kà mum, sey ti 'mèmni yey gbè ta aw 'mèmu ba. 30Wûun de anin ni ngomna, ni Bernike, ni nit tâanjum ta waw, 31de yuun aw yèenji a tîim waw de gàan: Nit yey ti mbir koo jày getke aw ɓàruwa, koo aw leknu a kultuma ba. 32Agaripa de gàaw di Festu: Nit yey woowo ge tâaw ngin, to ti yiɗi go ngin aw hiitu a gin Kaysara gi ba.
Copyright
Learn More

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
1Ni ndamji birit a dat unji wuysum, mgbàr màrra a asaweerre, a nikin ây de digin a gebi, de 'maan num mgbirgumya nà mbangsin gi. 2De kpàawan gòok ɓèl a nin gebi gi kiwrumya. 3Ye legin a gebi nà, aw kpàaw is Yeesu Nitcoorra ba. 4De kpul daw jungci isi, ye rabin nit ây cuk ni lurra di el di el, aw gòyrre a cewci waw. 5A nikin ây nà de tolin, de ciinjin nis waw a deesi. A nit ây nà cuk gi de gàan daw: Ngam jâ kàmnu nit beengiya a tîim nit ây wutke gi ya? 6(Ti cenda ay ba, gûysige.) Ɓaysin yèk yey yèenu nà ye tâa a Galile gi, 7ye gàa, sey aw hîiw di Hàm nirri a kàn nit makta ây, aw gbalu a minjum kpiiri, unji taanti gû ge gûysi. 8A nikin ây de ɓaysin yèk Yeesu. 9De anan a gebi de iran, de sagin jày rabin gi pî da nit ây tèe daw Yeesu ra sàm kpolo, ni nit ây kana ɗa. 10A nikin ây sake yèk yey da nit ây tèe daw Yeesu gi, aw Mariya sàni-Magdala, ni Yowanna, ni Mariya nuu wàa di Yakuba, ni nikin ây kana tâanjin ni aw gi ɗi. 11A nit ây rake yèk yey gi, de tâa daw kà yèk ɓa hû go, aw goosi ba.( 12Amma Piyèr de ane e 'nòo a gebi, de ûu e gop a gebi nà. De rabe tifokrunum wurra gbè. Ye koye, de tâaw 'nang a jàk ây rabe gi.) 13Unji maan a nit ây cuk aw dikɗe a riiy kana înuwan Emmawus, kpâanji ni Yerusalem kilomèeta ra sàm kpolo. 14Aw yèenjirre a jàk ây mbirge nà gi. 15A ye yèenjin gi aw gunjirre a tîim waw, Yeesu ni hak wàa de hèera e diknji ni aw. 16Amma jày kupti daw nisi, aw cèngsu ba. 17Yeesu de gun daw: Yèk ji yèenjunu a tîim wun a orri ya? De gòyin ni ngòlnji. 18Nit kana nîir wàa Kileyopa de goosi de gàaw: Muy tâage kpolo a Yerusalem, mu cèngni jày mbirge a riiy yey a unji ây gi ba yi? 19Yeesu de gun daw: Ji mbirge ya? De gàawan: Jày mbirge a hak Yeesu ni-Nasaret gi, nit yey nit lònum yèk Fay ɗi, dii ni mbinum a tèem ni yèerra yèy a ɗàm kpees Fay, ni nit ây pî. 20A nit ɓèl ta waw da nit daprum ây, ni toonji ta worro aw hîigu ngam hiitum, aw hiitu kiita wurra. De gbaluwan a minjum kpiiri. 21Orro ot dànde nà, nge ey tâage Nitsaanum ni-Israyel ây. A jàk ây gi pî, unji taanti niyey diga ye mbire jàk maan gi. 22A nikin ây kana ɗa a gin worro aw kpulsina jungci isi. Ye digin a geb wàa ni ndamji birit, 23aw kpàaw is wàa ba, aw koyra aw gàana, a malayka ây aw lòtɗa dawge, aw gàa daw ey dii beengiya. 24A nit ây kana tâanje ni orro aw dige a gebi, de kpàan kà yey gàan nikin ây nà, amma dey aw rabu ba. 25Yeesu de gàa daw: Un cèngnum jày kpâanuge, tinîir wun ndège goosum a jàk ây pî yèen nà nit lònum ây gi! 26Ti gesi Kristu e rii 'màar yey, ha e lek a 'mita wàa ba yi? 27De kàl daw yèk yey tâage kètiya a hak wàa, diga yèk Muusa ni yèk nit lònum ây ha yèk defterre Fay pî. 28Ye hèeran a riiy yey digin gi, de mbire mu gàa ɗàm kpeesi gàa e digi. 29A nit ây nà cuk gi de waawan de gàan: Tâanji ni orro, ngam mbona ciiye, tuma gàarre e lugi. Yeesu de goose, de tâanji ni aw. 30Ye tâan aw rii tiriici, Yeesu de arre tàarri, de gàa mbew di Fay, de mîinje de hîi daw. 31Kòsòng nis waw da nit ây cuk nà de kuple, de cèngsuwan. De sèerre a nis waw. 32De gàan: Tinîir worro ti mâana ye yèenji ni orro a orri, ye lònina ɗa yèk defterre Fay gi ba yi? 33De anin yaale aw koyra a Yerusalem. De kpàan lor ta Yeesu ra sàm kpolo aw kimjige ni nit ây tâanjin ni aw. 34A nit ây tâage a farra de gàan: Takundi, Nitcoorra gûysige, lòrrurra di Simon. 35A nit ây nà cuk gi de sagin daw jày mbirge a orri, kày cèngsuwan ɗa di Yeesu a mîinjum tàarri. 36A ye yèen yèk yey gi, Yeesu ni hak wàa gòyrre a tîim waw. 37De malin de tolin, ngam aw dàne aw rabe jungci ni-gebi. 38Yeesu de gàa daw: Ngam jâ tâanu 'nang, hàanjunu a tinîir wun ya? 39Gobuwan kàn mum, ni nak mum, miy ɗi! Mâamin, raptimin, ngam jungci ni-gebi cen ni jooci, ni kòpti kà yey rapnu gi ba.( 40Ye gàa kà yey, de kàlni daw kàn ta wàa ni nak ta wàa.) 41Amma ye tâa a lor ta wàa ɗà aw goosi ba, ngam kâwrra tinîiri, tâa dawrre ɗa 'nang, de gàa daw: Tiriici diinu ay gi yi? 42De hîiwan ngirra cîici jumdiya. 43De arre de rii a nis waw. 44De gàa daw: Gesi yèk yey yèenim dun nà ye tâanjim ni un e gbèe, yey yèe a hak mum a defterre Muusa, ni nit ây lòni nà yek Fay, ni defterre Ndûu. 45De faari daw dànda waw, ha aw cèngni yèk defterre ây. 46De gàa daw: Kà yey gàa a defterre Fay: Sey Kristu e rii 'màari, e gûysi a wurra unji taanti, 47sey aw sak yèk inum tinîiri, ni yaafum jàk maarra, aw ɗaa sakta ni nîir wàa a Yerusalem, ha a gin yòot ni-riiy ây kana pî. 48Un un nit seedum ây ɗi a jàk ây gi. 49Tèe gim tèera dun jàk yey mòonjini Too mum kàn ni un. Amma tâan ay a Yerusalem, ha un kpàa mbinum yey ge ana a faktiturum. 50Yeesu de 'maa daw da lor ta wàa a Betaniya. De parre kàn wàa, de mbârsi daw. 51Ye mbârsi daw gi, de ɗòlnje ni aw, de naase a faktiturum. 52De coowan, de iran a Yerusalem ni tinîir kâwrriya dèy. 53Unji pî aw tâarre a àay Fay, aw 'misirre nîir Fay.
Copyright
Learn More


text:
Koor
Koor mooy juroom ñenteelu weer ci arminaatu jullit ñi. Weer wii mooy ndoorteelu wàccug Alxuraan ci suuf. Bokk na ci li tax jullit ñi di ko woor: magal ko. Woor Benn la ci ponki Lislaam yi.
Moom nag am na fukk ciy ne-ne (matière):
Tëraliin
- 1 Xamle luy koor, taariixu ag farataalam
- 2 Ngënéelul koor aki njariñam
- 3 Li ñu sopp ci koor
- 4 Li ñu sib ci koor
- 5 Koor gu ñu araamal gi
- 6 Warug woor weeru koor
- 7 Ngënéelul def lu baax ak njekk ci ramadaan
- 8 Saxug weeru koor
- 9 Ponki koor (ay farataam), ay sunnaam, yu ñu sibam
- 10 Luy yàq koor, ak lu ñu daganal ci ku woor mu def ko, ak lu ñu ko ciy jéggal
- 11 Kafaara
Xamle luy koor, taariixu ag farataalam[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Xamle luy koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Koor ci làkk : bañ a lekk, bañ a naan.
Bu dee ci sariiya nag : bañ a lekk, bañ a naan, bañ a séy, bàyyi it mbooleem yiy dogloo la ko dale ca penkug fajar, ba ca sowug jant bi, ngir nag yéenee jaamu Yàlla.
Taariixu ag farataal koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Yàlla (t.s) moo farataal koor ci Muhammad (j.m) , niki mu ko farataale ca xeet ya ko fi jiitu woon ca waxam ju tedd ja: «Yéen ñi gëm, farataal nañu ci yéen koor, ni ñu ko farataale ca ña léen jiitu, ndax ngéen am ag ragal Yàlla»
Loolu di woon ci bisub altine ci weeru baraxlu, ci ñaareelu at ci gàddaay gu barkeel gi( juge Màkka dem Madiina)
Ngënéelul koor aki njariñam[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ngënéelam[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ramadaan am na ay ngënéel yu màgg te bari, yu yeneen weer yi amul, àddiis yiy saxal loolu te di ko feddali yu bari lañu : Waxam ja (j.m) : «Julli yi juroom, àjjuma ba àjjumawaat, ramadaan ba ramadaanati, dana ñu far bàkkaar yi nekk ci séen diggante, bu ñu teetee bàkkaar yu mag yi».
Waxam ja (j.m) : «Ku woor ramadaan ngirug gëm ak sàkku tuyaaba, jéggalees ko li jiitu ciy bàkkaaram».
Yonnant bi (j.m) wax na ne : «Gis naa waa ju bokk ci sama xeet wi muy yalgat ngir mar, déeg bum dem ñu aaye ko ko, koorug ramadaan dikk wëgg ko, nàndal ko».
Waxam ja (j.m) : «Guddi gi njëkk ci ramadaan bu jotee, dañuy jéng saytaane ak way féttéerluy jinne yi, tëj bunti sawara, du ñu ci ubbi benn, ubbi bunti àjjana, du ñu ci tëj benn, bu ko defee aji woote, woote ne: yaw miy sàkkuw yiw dikkal, yaw miy sàkku ay dëppal, Yàlla am na ñu ñu goreel ci sawara, te loolu guddi gu nekk lay doon».
Waxam ja (j.m): «Koor de pakk la bu lay fegal sawara, ni pakk di fege boroom cib xare».
Waxam ja mu nee (j.m): «Ku woor ab bis ngir Yàlla (t.s) Yàlla dana soril jëmm ja sawara lu tollook juroom ñaar-fukki nawet ngir bis boobee».
Waxam ja (j.m): «Ki woor de bu dogee lu mu ñaan Yàlla may ko ko»
Waxam ja (j.m) : «Àjjana am na bunt bu ñu naan Rayyaan, ku dul ñi woor duñu ca jaar, bu ko defee ñu ne: ana ñi wooroon, ñu daal di dikk, ku dul ñoom nag du dugg, bu ñu duggee it ba noppi ñu tëj bunt ba, keneen du dugg»
ay njariñam[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Koor am na ay njariñ yu ruu, yu mboolaay ak yu wér-gu-yaram ñooy:
- Bokk na ci njariñi ruu yu koor yi : moom day tax nga man a muñ, taggate ci, di tax it nit ki di wattoonteek bakkanam ak a jiyaar ak bànneexam, di jur ci bakkan ag ragal Yàlla te di ko ci suuxat, rawati na ragal Yàlla gi nga xam ne mooy sabab su mag si tax ñuy woor, moom la Yàlla (t.s) di firndéel ca laaya ba, ba mu naan : «Farataal nañu ci yéen koor, ni ñu ko farataale ca ña léen jiitu, ndax ngéen am ag ragal Yàlla»
Bokk na ci njariñi mboolaay yu koor yi : day indi ag nosu ci xeet wi akug bennoo, bëgg ag maandute akug yamoo, dana sos tam ci jullit ñi ag ñeewant, yërmaande, di joxe it jikkoy ihsaan (rafetal), dina feg mboolaay gi it (la société) ci ñaawtéef yi ak bon-boni jikko yi.
- Bokk na ci njariñi wér-gu-yaram yu koor yi : moom (koor) day setal ay butiit, di defar ag mbàq, di setal yaram wi ci desiit yu bon yi ak diigiit yi , di wàññi aw yaram, di néewal gariis gi ci yaram. Adiis ba nee na : “ woor-leen, wer”
Ñatteelu ne-ne bi : ci li ñu sopp ci koor, li ñu ci sib, li ñu ci araamal :
Li ñu sopp ci koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Sopp nañu woor bis yii :
1- Bisub Arafa, ci ku ajul, mooy juroom ñeenteelu dil-hijja, ngir waxi Yonnant bi (j.m): «Woor bisub Arafa dina far bàkkaari ñaari at, ma jàll ak may jublusi. Woor bisub fukkeel ba di Aasoora nag moom day far bàkkaari at ma wéy».
2- Bisub Asoora ak Taasooha, ñooy bisub juroom ñeenteel ak bu fukkeel ci weeru muharram, ngir waxam ja (j.m) : «Woor bisub Aasoora dina far bàkkaari at mu jàll», ni mu woore moom Yonnant bi (j.m) bisub Aasoora te digale ñu woor ko, ne : “déwén bu neexee Yàlla dinañu woor Taasooha (bisub juroom ñeenteel ba)”
3- Juroom benni fan ci sawaal , ngir waxam ja (j.m) : «Ku woor ramadaan teg ca juroom benni fan ci sawaal, mel na ni ku woor diirub jamono».
4- Xaaj bu njëkk bi ci weeru baraxlu, ngir waxi Soxna Aysa (y.y.g) ja : «Masumaa gis Yonnant bi (j.m) mu woor mukk weeru lëmm wu dul wu koor wi, masuma koo gis it mu woor ciw weer lu ëpp li muy woor ci baraxlu».
5- Fukki fan yu njëkk yi ci dil-hijja, ngir waxam ja (j.m) : «Amul yenn bis yu Yàlla gën a soppe ay jëf yu rafetet ci bis yii: maanaam fukki fan yu njëkk yi ci dil-hijja, ñu ne ko yaw Yonnantub Yàlla bi, xanaa jiyaar kay ci yoonu Yàlla moo gën a rëy yooyu bis? mu ne dée-déet, lu dul waa ju génn ci jëmmam ak alalam ci yoonu Yàlla, te delloosiwaatul dara» .
6- Weeru muharram, ngir waxam ja (j.m) ba ñu ko laajee: «Gan koor a gën ginnaaw ramadaan?» Mu ne : weeru «Yàlla wi ngéen di tudde muharram».
7- Bis yu weex yi ci weer wu nekk, ñooy: fukk ak ñatt, fukk ak ñeent, fukk ak juroom, ngir waxi Abuu Darin ji (y.y.g) : «Yonnant bi (j.m) digal na nu nu woor ci weer wi ñatti fan yu weex yi : fukk ak ñatteeel; fukk ak ñeenteel; fukk ak juroomeel». Mu ne : «Ñoom de ñook woor diirub jamonoo yam».
8- Bisub altine ak bob alximis, ngir li ñu nettali ne li ëpp ci li Yonnant bi (j.m) daa woor mooy bisub altine ak bu alximis, ñu laaj ko ko mu ne: «Jëf yi dees leen di gaaral altine ju nekk ak alximis, bu ko defee Yàlla di jéggal jullit bu nekk walla aji gëm ju nekk, ndare ñaari way tóngóo yi, mu ne nañu leen mujje»
9- Woor bis, wori bis, ngir waxam ja (j.m) : “ wooriin wi Yàlla gën a sopp mooy wi Daawuuda daa def (j.m), julliwiin wi Yàlla gën a sopp mooy wu Daawuuda , da daan nelaw benn xaaj ba , taxaw benn ñatteel ba , di nelaw juroom benneel ba. Daan na woor it benn fan, wori ba ca des”
10- Woor ci ki yorul jabar, te manul a denc , ngir waxam ja (j.m) : «ku ci toll ci denc, na wut jabar, moo la gën a man a tee xool jigéen ñi, gën laa musal ci njaalo, ku ko manul nag nay woor, (moom koor gi) ag tàpp la ci moom». Al-buxaari moo ko soloo.
Li ñu sib ci koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
1- woor bisu Arafa ci ku fa taxaw, ngir tere gi ko Yonnant bi (j.m) tere ci ku fa nekk.
2 – ber bisub àjjuma woor ko, ngir waxam ja (j.m) : « bisub àjjuma séenug iid la buleen ko woor, ndare bu da ngéen a woor bis ba ko jiitu walla ba ca topp »
3 – ber bisub gàwwu woor ko, ngir waxam ja (j.m) : « Buleen wor bisub gàwwu bu dul farata ci yéen, bu waay amul lu dul xàncug reseñ it walla bantub garab na ko lekk »
4 – woor mujjug baraxlu ngir waxam ja (j.m) : « bu baraxlu xaajatee buleen woor »
Ag yeete[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Sibéelug woor fan yii sibéelug sellal la. Waaye lii di ñëw nag ag sibéelam, sibéelug araamal la:
1 – jokkale, mooy jokkale ñaari fan di ko woor walla lu ko ëpp ci lu dul dog ci diggante bi, ngir waxam ja (j.m) :«Buleen jokkale» ak waxam ja :«Moytuleen di jokkale».
2 – woor bisub sikk, mooy bisub fanweer ci baraxlu, ngir waxam ja (j.m) : «Ku woor bisub sikk moy nga baayi Qaasim».
3 – woor diirub jamono, mooy woor at mépp ci lu dul dog ci, ngir waxi Yonnant bi (j.m) : «Ku woor diirub jamono, wooroo». ak waxam ja : «Ku woor diirub jamono wooroo, dogoo».
4 – koorug jigéen ci lu dul ndigalu boroom këram bu teew , ngir waxam ja (j.m) : «Bu jigéen woor benn bis te jëkkaram nekk fi, te joxu ko ci ndigal lu dul weeru koor».
Koor gu ñu araamal gi[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Mooy woor bis yii di ñëw :
1 – woor bisub iid, moo xam kori la walla tabaski, ngir waxi Omar ji (y.y.g), ñaar yii, bis lañu yu Yonnant bi (j.m) tere ku ci woor: «Bis bi ngéen di dog ci séenug koor ak bi ngéen di lekk ci séeni jaamu (séeni xari tabaski)»
2 – ñatti bisi tasriiq yi, ngir “Yonnant bi (j.m) dafa yónni woon ab yéenekat mu yéene ca Munaa ne buleen woor bis yii, ñoom de bisi lekk lañook naan ak séy” lafd am na ak tudd Yàlla.
3 – bisi mbërëg yi (gis baax) ak wësin, ndax ag daje am na ci ne koorug aji mbërëg walla aji wësin genn baaxu ci, ngir waxam ja (j.m) : «Ndax gisu leen ne bu mbërëgee du julli te du woor? loolu ci wàññikug seen diine la».
4 – koorug aji tawat ji ragal ag dee ci tawat ji bu wooree, ngir waxi Yàlla ji (t.s): «Buleen ray seen bopp, Yàlla de ku leen yëram la»
Warug woor weeru koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Woor weeru koor lu war la ci Alquraan ak Sunna ak dajeg xeet wi (ijmaahul umma), Yàlla nee na (t.s) : «Weeru koor wi nga xam ne ci lañu wàcce Alquraan muy ag njub ci nit ñi te di ay laaya yu leer yuy gindee tey tàqale dëgg ak fen, ku ci fekke weer wi na nga ko woor» ak waxi Yonnant bi (j.m) : «Lislaam ci juroom lañu ko tabax, seere ne Laa ilaaha illal laah, Muhammadun rasuulul laah, ku dul Yàlla du yàlla te Muhammad moo dib yonnantam, ak julli, natt asaka, aj Màkka ak woor weeru koor» ak waxam ja (j.m) : «buumi Lislaam ak ponki diine ñatt lañu ci lañu tabax Lislaam, ku ci bàyyi benn rekk yeefar nga, sa dereet dagan na : seere ne Yàlla rekk ay buur, ak julli giy farata, ak woor weeru koor».
Ngënéelul def lu baax ak njekk ci ramadaan[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ngir ngënéelul ramadaan, lépp lu ñu ciy def ci lu baax day gën, bokk na ci jëf yu baax yi ñu ci man a def :
1 – saraxe : Yonnant bi (j.m) nee na : « Gën ji saraxe mooy bi ñu def ci koor gi » waxati na (j.m) : « Ku jox aji woor lu mu doge am nga yool bu tollu ne kooram ga te loolu du wàññi cib yoolam dara » mu waxati « ku jox ndogu aji woor, mu diw ñam walla ag naan ci lu lew, malaaka yi danañu julli ci moom ci waxtuy weeru koor wi, Jibriil julli ci moom ci guddig Laylatul Qadr » moom (j.m) moo gënoon a tabe ci nit ñi, bu ramadaan jotee nag da daan gën a tabe bu ko Jibriil di dikkal
2 – taxaw guddi : ndax Yonnant bi (j.m) wax na : « ku taxaw ci ramadaan ngir gëm ak sàkku tuyaaba, jéggalees ko li jiitu ciy bàkkaaram » nekkoon na moom (j.m) di dundal guddiy ramadaan yi, bu fukki fan yu mujj ci koor gi masaan na jot da daan yee ñoñam, ak mépp mag mbaa ndaw lu man a julli
3 – jàng Alquraan ju tedd ji : ndax Yonnant bi (j.m) daan na baril jàng Alquraan ci weeru koor, Jibriil it daan na jànganteek moom Alquraan ci ramadaan , Yonnant bi daan na guddal njàngum Alquraan mi ci taxawaayi naafilay koor gi, nu ëpp ni mu ko daan defe ci lu dul ramadaan, Hudayfa mas naa julleek moom ag guddi, mu jàng saaru Bàqara, teg ca Aali Himraan ak Nisaayi, te daawul romb aw laayaw xuppe ndare bu da caa taxaw di ñaan, moo tax julliwul ñaari ràkkaa rekk dégg Bilaal muy nodd fajar. Loolu dikk na ci Sahiihayni. Wax na bat ay (j.m) : « koor ak taxaw danañu ramu jaam bi yawmal qiyaam, bu ko defee koor gi ñëw ne : boroom bi kii de tee naa koo lekk bëccëg tee koo naan, Alquraan ji ne : maa ko tee nelaw guddi kon tin ñu ci moom »
4 – lihtikaaf : mooy tàqook jàkka walla tëju fa di jaamu Yàlla (t.s), Yonnant bi (j.m) lihtikaaf na te daawul dañ di ko def ci fukki fan yu mujj yi ci ramadaan, ba Yàlla jëlle ko fi, looloo ngi ci Sahiihayni. Wax na (j.m) ne : « jàkka mooy neegub jépp aji ragal Yàlla, Yàlla warlul na képp ku jàkka di sab néeg, warlul na la ab noflaay ak yërmaande ak jéggi siraat dem ca gërëmam la, tàbbi ca àjjanaam ja »
5 – umra : mooy siyaareji Baytil Laahil Haraam, ngir wëri kaaba ga, ak doxi Safaa ak Marwa, ci ramadaan, ngir Yonnant bi nee na : « umra ci ramadaan mook aj ànd ak man a yam » waxaat na ba tay : « umra ba umra far na bàkkaari li nekk ci séen diggante »
Saxug weeru koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Duggug weeru koor ci ñaari mbir yii lay saxe: mbir mu njëkk mi mooy weer wi jiitu koor gi mat sëkk, mooy baraxlu, bu baraxlu matee fanweeri fan, bisub fanweer ak benneel ba mooy bis bi njëkk ci ramadaan ci lu dog. Mbir mi ci des mooy gis terute wi , bu ñu gisee terutew ramadaan ci guddig fanweer ci weeru baraxlu , kon weeru koor tàbbi na, woor ko war na ngir waxam ja (t.s) : Royuwaay:Ku ci gis weer wi na nga ko woor ak waxi Yonnant bi ji (j.m) : « bu ngéen gisee terute wi woorléen, bu ngéen ko gisee worileen, bu niiree ba manu leen koo gis(ak doonte feeñ na) mottalileen limu weer wi muy fanweeri fan » , dana doy ngir saxal ag gisam jenn aji maandu ne gis na ko walla ñaar . Ndax Yonnant bi (j.m) daganal na benn waay seere ne gis na terutew ramadaan . Bu dee nag korite jenn aji maandu du doy, ñaar ñooy baax, ndax Yonnant bi (j.m) daganalul gisug kenn ku maandu ci korite
Ag yeete[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ku gis terutew koor war naa woor ak doonte nanguwuñu ag gisam, ku gis nag terutew kori te nanguwuñu ag gisam du wori, ngir waxam ja (j.m) : “koor mooy bis bi ngéen di woor, kori di bis bi ngéen di wori, tëbëski di bis bi ngéen di tëbëski”
Juroom ñaareelu ne-ne : ci sarti koor, ak àtteb koorug aji tukki, ku tawat, mag mu màggat, aji ëmb ak kuy nàmpal :
Sarti koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Sart nañu ci warug kor gi ci jullit bi, mu am xel tey mukàllaf, ngir waxam ja (j.m) : “ xalima gi yékkatees na ko wëlif ñatt : wëlif ab dof ba kero muy dofadi, kuy nelaw ba kero muy yewwu, ak gone ba kero muy gent” bu dee jullit bu jigéen sart nañu ci werug kooram gi mu set ci dereeti mbërëg ak wësin, ngir waxam ja (j.m) ci leeral wàññikug diiney jigéen : “ndax du bu mbërëgee du julli du woor ?”
Aji tukki[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ab juliit bu tukkee ci soriwaay bu ñuy wàññee julii, soriwaay boobu mooy tollook 48 miil, bu boobaa aji yoonal ji (di Yonnant bi) may na ko mu dog ci sartub mu fay ko bu dellusee, ngir waxam ja (t.s) : Royuwaay:Ku ci tawaw walla muy tukki, kon yeneen bis lay fay moom nag mu woor moo gën bu fekkee ne tukki di woor du ko sonal, bu ko dee sonal nag woree gën, ngir waxi Abii Sahiid Alxadarii ji (y.y.g) “ nekkoon nañu di xeex ànd ak Yonnant bi (j.m) ci weeru koor, am ñu ci woor, am ñu ci woorul, ki woor du tane ki woorul, ki woorul du tane ki woor, ñu gis ne ku am kàttan gu mu woore woor moo gën, ku ko amul it bañ a woor moo gën”
Aji tawat[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Bu jullit bi tawatee ci koor, day xool, bu manee woor ci lu dul ab coona bu tar day woor, bu ko manul mu dog, bu yaakaaree ne dana wér nag day xaar ba wér fay la ko faat, bu yaakaaree ne du wér mu dog tey saraxeel bis bu mu woorul ab mudd ciw ñam (maanaam ab loxo ba mu fees ak dugub) ngir waxam ja (t.s) : Royuwaay:Ñi ko man war na ñuy génne ag jot, muy ñam wu ñuy jox ab miskiin
Mag mu màggat[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ab jullit moo xam góor la, moo xam jigéen la, bu màggatee ba manut a woorati, day dog te saraxeel bis bu mu woorul mudd ciw ñam, ngir waxi Ibnu Abaas ji (y.y.g) : “may nañu mag mu màggat mu leel ab miskiin ci bépp bis bu mu woorul, te fay du ko war”
Aji ëmb ak kuy nàmpal[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Bu fekkee jullit bi dafa ëmb te ragal bu wooree lor boppam mbaa mu lor li ci biiram, day dog, te bu wësinee mu fay. Su fekkee man na ko nag nay saraxe ci bepp bis bu muy fay lu tollook mudd ci dugub, loolu moo gën a mat te ëppub yool. Nii itam la kuy nàmpal di def, bu ragalee ci boppam ak ci doomam te amul ku ko nàmpalal walla doom ji nànguwul keneen ku dul moom. Àtte bii nag ñi ngi ko ball-loo ci waxam ja (t.s) : Royuwaay:Ñi ko man war na ñuy génne ag jot, muy ñam wu ñuy jox ab miskiin, maanaam (ñi ko man) mooy: ñi ko man ci coona bu tar, bu ñu woree fay walla ñu leel ab miskiin.
Ñaari yeete[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
- Ku sàgganee fay koor gu mu waroon a fay ci lu dul ngànt ba geneen koor dellusi, war nay leel ab miskiin ci barabu bépp bis bu mu war a fay.
- Jullit bu faatu te waroon a fay ag koor, koor ga kilifaam a ko koy fayal, ngir waxam ja (j.m) : “ ku faatu te borub koor a ngi ci kawam, na ko ko kilifaam fayal” ak waxam ja ñeel ka ko laajoon ne ko: “ sama yaay dafa faatu te war naa fay aw weeru koor ndax dama ko koy fayal ?. Mu ne : waa-waaw, bor bu ñu yoreel Yàlla de moo gën a yayoo ñu fay ko”
Ponki koor (ay farataam), ay sunnaam, yu ñu sibam[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
- yéene, mooy fas ci xol ne danga woor ngir topp ndigalul Yàlla (t.s), walla ngir jaamu ko, ngir waxam ja (j.m) : “ ku fanaanalul yéeney woor, amul koor” . Bu dee ngàttnga la nag moom dana baax ak doonte ginnaaw bu fajar fenkee la, bëccëg bi tàmbalee dugg, bu fekkee ne jotul woon a lekk dara, ngir waxi Soxna Aysa ji (y.y g) : «Yonnant bi (j.m) dugg na fi man bis, ne : ndax yor ngéen dara ? ñu ne ko : dée-déet, mu ne : kon woor naa»
- Jàpp, mooy bàyyi yiy dogloo moo xam lekk la mbaa naan walla séy.
- Jamono koor gi, maanaam bëccëg gi, mi ngi tàmbalee ci fenkug fajar gi ba ca sowug jant bi. Bu waay wooroon guddi gi, dog ci bëccëg bi, ag kooram du wér, ngir waxam ja (t.s) : «Mottalileen koor gi ba ci guddi gi»
Sunnay koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
1 – Gaaw a dog, mooy dog rekk bu jant bi sowee, ngir waxam ja (j.m) : “ nit ñi duñu dañ di nekk ciw yiw li feek ñi ngi gaaw a dog” ak waxi Anas ji (y.y.g) : “Yonnant bi (j.m) daawul julli timis ndare bu daa dog, ak doonte ci guuxub ndox la”
2 – doge ci tàndarma ju tooy mbaa ju wow, bu amul ndox, li ñu gën sopp nag mooy mu tόol: ñatt walla juroom mbaa juroom ñaar, ngir waxi Anas doomi Maalik: “Yonnant bi (j.m) da daan doge ci tàndarma ju tooy njëkk muy julli, bu amul jëfandikoo tàndarma ju wow, bu amul mu guux ay guuxi ndox”
3 – ñaan booy dog, ndax Yonnant bi (j.m) daan na wax bu dogaan : “Allaahuma lakka sumnaa wa halaa risqika aftarnaa, fa taqabbal minna innaka antas samiihul haliimu” Ibnu Omar moom daan na wax: «Allaahuma innii asaluka birahmatikal latii wasihat kulla sayin, an taxfira sunoobii».
4 – Xëdd, mooy lekk ak naan ci waxtuw njël di mujjug guddi gi, ànd ak yéeney woor, ngir waxam ja (j.m) : "ngënéel li tàqale sunug koor ak gu waa Ahlul Kitaab (ñoñ téere: Yahood yeek Nasaraan yi) mooy xëdd” ak waxam ja (j.m) : “xëddleen, xëdd de am na barke”
5 – yeexe xëdd ba ci xaaj bu mujj bi ci guddi gi, ngir waxam ja (j,m) : “sama xeet wi duñu dañ ciw yiw li feek ñi ngi gaaw a dog tey yeex a xëdd”
Waxtuw xëdd mi ngi doore ci xaajub guddi bu mujj bi, yam ci bu fajar desee ay simili yu neew, ngir waxi Saydun Ibnu Saabit ji (y.y.g) : “ xëdd nañook Yonnant bi (j.m), bi mu noppee jug di julli ji, ma ne : diggante xëdd ak nodd lan la ci waxtu ? mu ne : lu tollook juroom fukki laaya”
Ag yeete[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
ku am sikk ci fenkug fajar na lekk te naan bam u wόor ko ne fajar fenk na, bu ko defee mu jàpp (mu tàmbalee woor), ngir waxam ja (t.s) : “ lekkleel te naan ba xàmmee wëñ gu weex cig u ñuul ci fajar gi” waxees na Ibnu Abaas (y.y.g) ne ko : “man de damay xëdd, bu ma sikkee (ne warees naa jàpp) ma bàyyi. Mu ne ko : lekkal li feek yaa ngi sikk, ba sikkatoo (nga jàpp)”
Yi ñu sib ci koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Sib nañu ci koor ay mbir yoy man nañoo tax ba koor gi yàqu, ak doonte ñoom ci seen jëmmi bopp duñu ko yàq, ñooy:
1 – ëppal ci gallaxndiku ak saraxndiku booy jàpp, ngir waxam ja (j.m) : “ëppalal ci gallaxndiku ndare bu dangaa woor” sibees na muy ëppal ci saraxndiku ngir ragal ndox mi di jàll bay àgg ca biiram, di yàq kooram.
2 – fόon, man naa jeqi bànneex bu man a yàq koor, ngir mànniyu mu génn mu muy waral, walla ab séy te bu boobaa kafaara day war.
3 – di xool sa soxna cib bànneex
4 – di xalaat ci mbirum séy
5 – laal jigéen ak sa loxo walla jonjook moom ci sa yaram
6 – sàqami singom ngir ragal lenn di ci jàll
7 - ñam cin mbaaw ñam
8 – gallaxndiku ci lu dul jàpp mbaa aajo laaj ko
9 – tusngalu ci njëlbéenug bëccëg gi, bonul nag ci mujj gi
10 – nàmpatal ak lu ni deme ngir ragal ag néew-doole gu man a waral ag dog
Luy yàq koor, ak lu ñu daganal ci ku woor mu def ko, ak lu ñu ko ciy jéggal[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
liy yàq koor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ay mbir lañu ñooy:
1 – am yolaakon (liquide) mu àgg cib biir jaar ci bakkan,(moo xam ci paj la mbaa leneen), mu jaar ci bët mbaa nopp niki tuuf, mu jaar ci kanamug jigéen niki pikiiru .
2 – li àgsi ci biir bi ngir ëppal gu ñu def ci galaxndiku ak saraxndiku ci njàpp ak leneen.
3 – génnug mànniyu ngir xool bu bari walla xalaat walla foon walla jonjoo
4 – waccu mu ñu tay, ngir waxam ja (j.m) : “ku waccu te tay ko, na fay” waaye nag ku am waccu not, ba mu waccu te sàkkuwu ko, loolu du yàq kooram
5 – lekk mbaa naan mbaa séy bu ñu la ci manantee (forsee)
6 – ku lekk mbaa mu naan ngir jortu ne daa nekk ci guddi gi, ginnaaw bi mu xam ne fajar fenkoon na
7 – ku lekkoon mbaa mu naan ngir yaakaaroon ne dog jotoon na te fekk booba jotutoon
8 – ku lekk mbaa mu naan ngir fàtte te àggalewul kooram nàgir jortu ne wareesul a àggale koor, ginnaaw jot nanoo lekk te naan, bu ko defee mu wéy ca dogam ga ba guddi.
9 – agsig dara lu dul aw ñam ba ci mbaq gi (biir bi) jaare ko ci gimiñ gi, muy lu mel ne wann ab jaaro walla ag wëñ, ngir li ñu jële ci Ibnu Abaas mu ne : “ koor mooy li dugg, du li génn” mu bëgg a wax (y.y.g) ne: koor mi ngi yaqoo ci liy dugg ci biiru nit ki, waaye du yàqoo ci li ciy génne niki dereet walla am waccu.
10 murtad (mooy tubbi) ak doonte dellusiwaat na ci Lislaam, ngir waxam ja (t,s) boo bokkaalee sa jëf dana sippiku te danga bokk ci ñu ñàkk ñi (ñu pert ñi)
Yii yépp dañuy yàq koor tey waral fayug bis ba ca yàqoo, waaye nag duñu waral kafaara, ndaxte kafaara moom du ware ndare ci ñaari way yàq koor yii:
1 – séy bu ñu tay te kenn manantewu la ci, ngir waxi Abuu Hurayra ja (y.y.g) : “waay ñëw na ci Yonnant bi (j.m), ne ko man de alku naa yaw Yonnantub Yàlla bi, mu ne ko : lu la alag ? mu ne ko séy naak sama soxna ci ramadaan. Mu ne ko : ndax am nga jaam boo goreel? Mu ne deedeet, mu ne ko ndax man ngaa woor ñaari weer yu toftaloo? Mu ne ko deedeet, mu ne ko ndax am nga lu man a leel juroom benn fukki miskiin ? mu ne ko deedeet, daal di toog, Yonnant bi (j.m) daal di indi as ndàmba su def tàndar ma, ne ko am saraxeel lii, mu ne ko ndax dama koy sarax ku ma gën a ñàkk? Yonnant bi ree ba ñuy gis bëñam ya, mu ne : demal jox ko sa ñoñ”
2 – lekk mbaa naan ci lu dul ngant lu ñu daganal: ci Aboo Haniifa ak Maalik (y.y.g), seenub tegtal mooy : “waay dog na ci ramadaan Yonnant bi (j.m) digal ko mu kafaara” ak àddiisu Aboo Hurayrat (y.y.g) mu ne : “waay ñëw na ci Yonnant bi (j.m) ne ko : dog naa ci ramadaan te tay ko, Yonnant bi ne ko: goreelal ab jaam, mbaa nga woor ñaari weer yu toftaloo, mbaa nga leel juroom benn fukki miskiin”
li ñu daganal ci ku woor[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Daganal nanu ci ko woor ay mbir ñooy :
1 – soccu diirub bëccëg bi, waaye Imaam Ahmad moom da koo sib bu digg-bëccëg bi jàllee
2 – serlu cim ndox mu sedd ngir tàngoor wu tar wi, moo xam da koy sotti ciw yaramam walla da ciy nuur
3 – lekk ak naan ak séy guddi, ba fajar fenk
4 – tukki ngir aajo ju dagan, ak doonte xam na ne tukkeem bi dana tax mu dog
5 – faju ci lepp lu dagan, bu fekkee ne dara du ca jàll ba ca mbàq ga, man naa jëfandikoo pikiir sax bu dul buy joxe aw ñam
6 – sàqamil aw ñam ag gone gu ndaw gu amul ku ko sàqamil aw ñamam wi mu manul a ñàkk, waaye ci sartub lenn bañ cee jàll ba ca mbàq ga.
7 – cuuraayu ak gëttu (xeeñu latkoloñ), loolu nag li ko waral di ñàkk a gis lu koy tere lu juge ci aji yoonal ji (di Yonnant bi (j.m))
li ñu jéggale[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Kuy woor jéggal nanu ko ay mbir ñooy:
1 – wann ay lor (tuflit) ak doonte bari na, maanaam lori boppam nag waxunu lori keneen
2 – am waccu mu la not, bu ca dara delluwul ba ca mbàq ga, ginnaaw bi mu génnee ba ci catu làmmiñ wi
3 – wann aw weñ te tayoo ko
4 – pëndub yoon walla bub liggeeyukaay, ak saxaarus matt, ak mbooleem saxaar yi nga manul a moytu
5 – xëy ànd ak janaba (war a sangu farata ngir jaxasoo goo defoon ak sa soxna) ak doonte dangaa yendook moom bëccëg bépp tam.
6 – gént, dara warul ku gént fekk mu woor, ngir ab àddis: “yekkatees na xalima gi wëlif ñatt, ab dof ba kero muy xiqi (juge ci dof gi), kuy nelaw ba kero muy yewwu, gone ba kero muy gént (muy doon mukallaf)”
7 – lekk mbaa naan ngir juum mbaa fàtte, waaye Maalik moom gis na ne war naa fay bu dee koorug farata, ngir léemtu (ngir lu gën a wόor), bu dee naafila nag moom fay du ko ci war mukk, ngir waxam ja (j.m) : “ku fàtte ba lekk mbaa mu naan cig koor, na mottali kooram, ndax Yàlla’a ko leel, nàndal ko” ak waxam ja (j.m) : “ku dog ci ramadaan ngir ag fàtte, du fay te du kafaara”
Fukkeelu ne-ne bi : ci leeral luy kafaara ak lan mooy njariñ li :
Kafaara[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Kafaara mooy li ñuy fare ab bàkkaar bu ñu def ngir ñàkk a topp ndigali Aji yoonal ji (Yonnant bi), ku wuuteek aji yoonal ji ba jaxasoo ci bëccëgu ramadaan mbaa mu lekk mbaa mu naan cig tay, war na mu kafaara wuute gii mu def, loolu nag benn lay doon ci ñatt yii: goreel jaam bu dib jullit, walla woor ñaari weer yu toftaloo, walla leel juroom benn fukki miskiin, miskiin bu nekk mudd ci dugubi suuna mbaa ceeb walla tàndarma kem ni nga ko mane, ngir li nga gisoon ci addiisub waa ji séyoon ak soxnaam ci koor, daal di laaj Yonnant bi (j.m). Kafaara nag dina limu ci limug wuute yi, ku jaxasook soxnaam cib bis, naan mbaa mu lekk ca bis ba ca des, ñaari kafaara war na ko.
njariñul kafaara[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Njariñ li nekk ci kafaara mooy ñogal sariiya ba duñu ko foye, di xotti wormaam. Moom itam day laabal bakkanub jullit bi ci jeexiiti bàkkaari wuuteek ndigali Yonnant bi (j.m), yi ñu def ci lu dul ngànt, looloo tax ñu war a defe kafaara ni ñu ko yoonale ci kem bi ak naka gi (ni muy tollu ak ni nu koy defe), bu ko defee mu man moom kafaara def li ko taxoon a jug, muy far bàkkaar bi aki jeexiitam ci bakkanu jullit bi. Cosaanul kafaara mooy waxi Yàlla ji (t.s): "yu rafet yi danañu demal (dañal) yu ñaaw yi" ak waxi Yonnant bi (j.m) : “ragalal Yàlla foo man a nekk, lu ñaaw (loo man a def) toppal ca lu rafet, dana ko far, àndal ak nit ñi ci jikko ju rafet”


text:
1Breda an sista ier wa wi a se bifuo wi don ya-so — wi a beg unu fi prie fi wi. Prie se Gad mesij wi pred faas faas an piipl wi ana it no mata wich paat it go, jos laik wa did apm wen it kom tu unu. 2An prie se Gad wi siev wi fram di wikid an torbl piipl dem, kaaz a no evribadi biliiv iina di Laad. 3Bot, memba se Gad wi aalwiez du wa im se im ago du. Im ago mek unu aat chrang, an im wi protek unu fram di Wikid Wan. 4Di Laad mek wi kyan chos se unu a du aal a wa wi tel unu fi du. An im mek wi kyan chos se unu wi gwaan du dat. 5Nou, mi prie se di Laad wi mek unu andastan umoch im lov unu an elp unu fi eng aan an no gi op siem laik wa Krais Jiizas did du.
6Nou, breda an sista, iina wi Laad Jiizas Krais niem, wi a tel unu, kip we fram enibadi we se dem biliiv bot no waahn wok, an we naa waak laik ou wi tel unu fi waak. 7Kaaz unu siem wan don nuo aredi se unu fi fala wi, an wi neehn aigl an liezi wen wi did de mongks unu. 8Wi neehn tek nobadi fuud an nyam it ef wi neehn pie fa. Nuo, wi wok aad, die an nait so wi naa fi presha an bordn dong nobadi. 9A no kaaz wi no av di rait fi du dat mek wi neehn du it yu no, bot a kaaz wi waahn mek shuor se unu si ou unu fi liv, an liv da wie de. 10Kaaz aal wen wi did de mongks unu, wi did gi unu da ruul ya, “Ef sumadi no waahn wok no mek dem nyam.” 11Wi tel unu dat kaaz wi ier bout som a unu we a waak roun aigl an naa wok non at aal. No onggl dat, bot dem aal a faas wid we ada piipl a du tu. 12Nou, iina wi Laad Jiizas Krais niem, wi did a tel dem piipl de an wi push dem aad fi go sekl dong an fain wok so dem kyan bai dem uona fuud an nyam.
13Bot breda an sista, unu no fi get taiyad fi du di rait sitn dem. 14An ef sumadi no fala wa wi se iina da leta ya maak dem fies, an no diil wid dem so dem fiil shiem. 15Bot no chriit dem laik se dem a unu enimi, nuo man. Bot waan dem laik ou unu wuda waan unu uona breda an sista we biliiv iina Jiizas.
16Nou mi prie se di Laad imself we gi piis, wi gi unu piis iina unu aat fi eva, no mata wa de gwaan. An mi prie se im wi tan wid di uol a unu.
17Dis a mi, Paal. Mi a rait dem wod ya wid mi uona an fi shuo unu se da leta ya a fram mi. A so mi rait aal a mi leta dem.
18Mi prie se wi Laad Jiizas Krais wi gud an kain tu unu.
Copyright
Learn More


text:
1Miy mi Piyèr mi nit yey tèem Yeesu Kristu gi, mi kèpfa dunde un nit ây cat dun Fay, tâage ni-wooy ây a kparri, yeske a dees Pontus, ni Galatiya, ni Kapadokiya, ni Asiya, ni Bitiniya. 2Fay Tooy Ɓèl catnuge kà yey tâa dànda wàa diga màrra gi, delsunu ni Jungci wàa, ha un rak tuy di Yeesu Kristu, un kpàa mèsta njîim wàa. Fay e hîinu mbâr wàa ni tâam mbâri dèy ni ɓèlla! 3'Mita e tâaw di Fay Tooy Yeesu Kristu Nitcoorra worro, insina fûuya ni gûysum di Yeesu Kristu a wurra gi! Hû go ot dii ni jàk dànda beengiya, 4ot dii ni jàk koyrra yey iina Fay a faktiturum. Jàk koyrra maan ge raa ba, ge 'miski ba, ge yûk ba. 5Ye tâa un goosu di Fay, ey faanurre ni mbinum wàa, ha saarra yey mbangse e lòt a mgbàr gbèeni gi. 6Kâwsin tinîir wun a yèk maan, koo ye tâa gesi kòsòng un kpàa àyrra tinîiri a riirra 'màar ây 'nang 'nang unji càa. 7A 'màar ây gi tâa gaw tâa tigeni a goosum wun, ha e hòmu della di kangeerri ge lòo gi yey gerruwan ni ebi, ha un kpàa ɓòlmum, ni 'mita, ni coorra a unji yey ge lòrra Yeesu Kristu gi. 8Un yiɗurre dey koo ye tâa un rabu ba, un goosurre koo ye tâa un rabu kòsòng ba, un kâwsirre tinîir wun ni kâwum yey tâa nirri ge kpàaw yèerra ba, mûuge ni 'mita gi. 9Ngam ngo gun ngor gbèeni goosum wun, tâage saanum jungci wun. 10A nit lònum ây lòni nà mgban yèk mbâr Fay a hak wun gi, aw kàmde nà aw gatkirre a defterre yèk saarra maan. 11Aw kàmde nà cèngnum, unji hâ ni jàk jâ ge mbir jàk yey kàlni Jungci Kristu tèege a gin waw gi. Jungci gi ɗàa daw kàlla 'màar ây ge rii Kristu, ni 'mita yey ge futwa a dat maan gi. 12Fay lòni daw nge yèk yey kpàan gi, ti tâa ngam hak waw ba amma ngam wun ɗi. Yèk maan un kpàa kòsòng, ye tâa a nit sakta ây aw saknurre Yèk Kâwrra ni mbinum Jungci Delliya tâage tèerriya diga faktiturum gi. Yèk maan koo a malayka ây ɗa aw yiɗirre aw cèngni. 13Ngam maan iin hakkilo wun kpèw, waatin mbâra, un gòyni jàk dànda wun pî a mbâr yey gun kpàa a unji lòta Yeesu Kristu. 14Tâan hàm ta Fay rake tuy gi, ta un insi hak wun a dikri yey diknu nà mgban, ni gayrum jàk ây a èca cèngnum jày gi ba. 15Amma tâan delliya a ɗàm kpees Fay ni dikri wun pî, kà yey tâa Tooy Ɓèl delliya 'naasunu gi. 16Dii kètiya a defterre Fay, gàa: Tâan delliya a ɗàm kpees mum, ngam miy mi dii delliya. 17To un 'naasirre go «Tooy» di Fak yey tâa ti raptirre nis nit ây 'nang 'nang ba, hiitirre koo di wuna kày tâa tèem wàa gi, hû go sey ni tolnji a ɗàm kpees wàa, un dik dikri wun a tâam yey tâanu ni-wooy ây a deesi gi. 18Un cèngni, un dii sàasumya a dikri yey diknu nà ɓa hû go a hàar wosom ta wun, ti tâa ni jày ge lòo kà sarrdi koo kangeerri gi ba, 19amma ni sàar njîim Kristu àyrriya, tâage kà njîim hàm mgbâay ɓet ɓet, yèk kana cen a hak wàa gi. 20Fay carru mgban di Kristu kà yey ɗoko mbangse kparri, amma sey kòsòng a mgbàr gbèeni lòrra ngam wun. 21Ngam Kristu un goosu di Fay, gûysu a wurra gi hîigu 'mita, ha goosum wun ni jàk dànda wun e tâa a gin Fay. 22Un dii ɓetkumya ni rakta tuy a yèk takundi, ngam ha un kpàa yiɗum kor ây cen tibiw gi. Hû go yiɗinjin a tîim wun dèy ni tinîiri kpolo! 23Un ire nit fûuya naa ni yòot yey ge raa gi, amma ni yòot yey tâa ge raa ba, ni yèk Fay tâage beengiya tâage tâam timgbàri gi. 24Ngam gàa a defterre Fay: A nit ây pî aw dii kà bàsi. 'Mita waw pî dii kà bista jày. Bàsi yûkɗe, bista jày yaarirre, 25amma yèk Nitcoorra tâarre tâam timgbàri. Yèk maan tâage Yèk Kâwrra yey raknu gi.
Copyright
Learn More


text:
1:1 Man njiit li, maa ngi lay bind, yaw sama xarit Gayus, mi ma bëgg ci sama xol.
1:2 Sama soppe, maa ngi ñaan, Yàlla may la jàmm ci lépp, ànd ak wér gi yaram, ju mel ni sa naataangeg xol.
1:3 Sunuy mbokk ñëw nañu, te seede ni nga fonke dëgg gi, ba wéer ci sa dund gépp, te bég naa ci lool.
1:4 Awma mbég mu ëpp lii: ma dégg ne samay doomi diine ñu ngiy jaar ci tànki dëgg.
1:5 Yaw sama xarit, sa takkute fés na ci teeru bi ngay teeru mbokk yi, te fekk xamoo leen.
1:6 Seedeel nañu sa mbëggeel fi kanam mbooloom ñi gëm. Taxawu leen nag ci seen yoon taxawu gu neex Yàlla.
1:7 Ndaxte turu Krist la leen taxa jóg, te sàkkuwuñu daray ku gëmul.
1:8 Nun nag fàww nu teeru ñu mel ni ñoom, ngir nu liggéeyandoo ak dëgg gi.
1:9 Bind naa mbooloo mi bataaxel, waaye Jotref, mi bëgg noot ñépp, du dégg sunu ndigal.
1:10 Kon nag su ma ñëwee, dinaa fàttali li mu def lépp, ci di nu sosal ci kàdduy neen yu ñaaw. Yemu foofu sax, waaye nanguwula teeru mbokk yi, rax-ca-dolli ku leen bëgga teeru, mu gàllankoor ko, dàq ko ci mbooloo mi.
1:11 Sama xarit, bul roy lu bon, waaye lu baax rekk. Kuy def lu baax, ci Yàlla nga bokk; kuy def lu bon, xamoo dara ci Yàlla.
1:12 Naka Démétrius nag, ñépp seedeel nañu ko lu baax, te dëgg gi sax seedeel na ko ko. Nun itam seedeel nanu ko te wóor na ma ne, sunu seede dëgg la.
1:13 Am na lu bare, lu ma la bëggoona wax, waaye lépp xajul ci kayit.
1:14 Kon yaakaar naa laa seetsi balaa yàgg, jàkkaarlook yaw, nu waxtaan ci.
1:15 Na jàmm ànd ak yaw. Xarit yi yépp ñu ngi lay nuyu. Nuyul nu sunuy xarit, kenn ku nekk ci turam.


text:
1Orze' Jesuuz brugyi' ga'm rlyuum ni de mbecy ru' nisyudoo, nunu tona' la mbecy zigy byatublaazh dey lom. Orze' nde' nu gu'm, nañ tub barc gusub mi gal zaab zi'l ñi lo nis. Ze' de mbecy zigy gucua dey lo yu ru' nisyudoo. 2Ze' blyuum zañ coz ni dey nu riidz tiily. Na lat nu rlyuum ni dey, orze' nam: 3―Bzuub gyidag der: Tub mbecy bruuy zay za nuuz yu mbigy. 4Lat nu rtich yu mbigy ze', yu'ñ bet lag ñi ru' gyernez. Orze' bru'ña chigyiñ bdow ma ñii. 5Ze' yu' ga'ñ bet lag ñi lo yu las ru' nu ri gyita' par nañ. Orze' dzach briib ñi gun las ru' yu ze'. 6Na ornu briib doo na, orze' bziiñ. Orze' guwach ñi gun sac sheñ yu nu shet nap ñi lyuñ. 7Ze' yu'ñ bet lag ñi lat gyech. Orze' dzach guuly gyech ze'. Orze' pcyiig ñi de yamni ze'. Orze' wancuic ñi cosech. 8Ze' yu' ga'ñ nu bet lag ñi lo yu nap. Briib ñi nunu guuly ñi. Orze' tona' la cosech nap briic ñi. Yu'ñ briic ñi gal rub tii mbigy. Yu'ñ briic ñi gayon mbigy. Yu'ñ briic ñi tub gaynal mbigy ―nam. 9Orze' na ga'm: ―Yu nu zub gyidag rlagy ñi gyicy yu nu gyet lag yu cuen ―nam. 10Na ornu bya ub zim, de yu nu yu' lom nu de trocyup yu nu bloo sum ze' bdugyi' dey lom lac yaruu de riidz tiily ze'. 11Gaze' nu nam rab mi dey: ―Ñgyoozh briic mi nu gad lagy de ru coz ni gyel gubier nim, de coz nu wangad lagy mbecy gulas. Ze' de mbecy nu a̱' riib ic mi, ya̱ rshaala̱ lo dey nu riidz tiily. 12Gun orze' mas zac dey, tees wayu' loy, nunu mas gyeñ dey, tees wayet lag dey cuen, nunu nis cush cya dey par lom. Orze' gyicy sulagy mi ni dey ―nam. 13Gaze' nu na'm rab mi dey: ―Benu wagyet lag der cuen riidz tiily ze', ¿lac mod gyet lag der cuen de' zir ñi? 14Yu nu gua nuuz mbigy ze', nde' yu nu rshaal riidz nu bruu lo Ñgyoozh. 15Yu' mbecy nu na gal nu na mbigy nu nguaa ru' gyernez, lugaar ze' nu bdunuuz riidz ni Ñgyoozh. Orze' cuanzir nu reñ dey riidz ze', orze' lueg la dru'ña nuras nu rbooy ñi nañ lardoo dey. 16Ze' yu' ga' mbecy nu na gal nu na mbigy nu nguaa lo yu las ru' nu ri gyita' par nañ ze'. Ornu nu loga la reñ dey riidz ni Ñgyoozh ze', orze' “O” rnii dey, nunu yet lagy dey. 17Tees par nu las ru' yu ze', orze' wac shet riidz ze' sheñ lyuñ. Orze' ragyee dey la be zi'l tiem. Tees despuees, ornu dru'ñañ nu rzac zi dey o nu rzac deet dey nu nac riidz ze', orze' druu chu dey lo riidz ze'. 18Ze' yu' ga' mbecy nu na gal na de mbigy nu bdunuuz lat gyech ze'. De yu ze' rzuub gyidag dey riidz ni Ñgyoozh. 19Tees de gyel rsug ic nu nac de coz ni gyishlombecy ii, nunu de gyel ye rzac lo gyel nap, nunu de gyel rzaab lagy reña' coz, de nde' ricy ñi gan dey. Gal nu ricy gyech nu wacsaan ñi cuic yamni cosech, ni ricy de coz ze'. Wacsaan ñi gyicy nap riidz ni Ñgyoozh shcab ni de mbecy ze'. 20Ze' yu' ga' mbecy nu na gal nu na de mbigy nu bet lag lo yu nap ze'. De yu ze' “O” rniiy ornu reñ yu de riidz ni Ñgyoozh, nunu rbic ñi cosech nañ lardoo dey. Yu'ñ rbic ñi gal rub tii. Yu'ñ rbic ñi gayon. Yu' ga'ñ rbic ñi tub gaynal. Ni ricy riidz ni Ñgyoozh nu mbecy ze' ―nam. 21Gaze' nu na ga'm: ―¿Walab gaal ri de mbecy tub candiil nañ tub cajo̱o̱ o nañ tub nuun? ¿A walab nu rzuub dey ñi se'ñ? Gun orze' cuic ñi yaa. 22Sac ni tub coz ngach nu waruu zac ñi. Nunu dela coz nu wagad lagy mbecy, nde' gad lagy dey. 23De mbecy nu zub gyidag rlagy ñi gyicy yu nu gyet lag yu cuen ―nam. 24Gaze' nu na ga'm: ―Orze' nap bdu' cuen der de riidz nu reñ ru nim, gun dub gal nu ricy yac der de riidz ze', dub ñi gyet lag zir ru cuen. 25Gun yu nu ricy yac de riidz ze' nay gal na tub mbecy nu ricy cup la coz. Yu nu ricy cup sheñ, sheñ zir gad niy. Ze' yu nu sac ni, gashtal coz miiñ nu ricy cup yu gruuñ niy ―nam. 26Orze' na'm: ―Gyel gubier ni Ñgyoozh rac ñi gal nu rac nu tub mbecy nu rnuuz mbigy. Mbecy rza nuuz yu mbigy ze'. 27Orze' raas yu. Or za' yu yeshtey. Lat nu zaab za la dzi niy, mbigy ze' driib ñi. Gaze' nu raly ñi. Nunu wagad lagy yu lac mod driib ñi nunu ni lac mod raly ñi. 28Gun ub la yu ricy ñi nu driib mbigy ze'. Orze' nu loga la raly tub gyizh. Orze' gaze' nu da' za' niñ. Orze' lat ze' raly de mbigy nu da' nañ gyez ze'. 29Orze' ornu bi gul de mbigy ze', lueg la shi'ñ yuñ gun bi pshuub dzi nu dude'ñ. Ni' zi'l mod rac nu gyel gubier ni Ñgyoozh ―nam. 30Gaze' nu na ga'm: ―¿La ñuu coz nu rac gal nu rac nu gyel gubier ni Ñgyoozh? ¿La ñuu coz saapa̱ nu gyel gubier nim? 31Gyel gubier ni Ñgyoozh rac ñi gal nu rac nu tub mbigy ya urnishtas. Ornu rdunuuz ñi, miiñ zir ñi par dela mbigy nu yu' gyishlombecy. 32Tees ornu dunuuz ñi, orze' raly ñi. Orze' zily zir ñi yac ñi gaze' de' zir yag mi'. She rgyich yaañ mas gal de chigyiñ rzaa ma teez ma lat ga'l nu rbic de yaañ ze'. Ni mod rac nu gyel gubier ni Ñgyoozh ―nam. 33Zañ riidz tiily nu na gal nu na de nde' mniim. Ni mod blyuum de riidz ni gyel gubier ni Ñgyoozh ni dey. Dub gal mod nu gac gyet lag dey cuen, dub ni mniim lo dey. 34Tees wanniim lo dey benu walab nu de riidz tiily ze'. Nunu ornu ub zim nu de yu nu rsya' lom, orze' pshaal mi dela riidz ze' lo dey. 35Laab dzi ze', or becheñ, orze' Jesuuz nam rab mi dey: ―Yaa der chan gal naa tub la' ga' dzu ru' nisyudoo ―nam. 36Orze' bzeeñ dey dela mbecy zigy, za nu dey Jesuuz laab nañ barc nu bi rim ze'. Nunu za ga' reña' barc ze' nu za barc nu rim ze'. 37Tees lat nu za dey ze', sij la bru'ña tub gyey bi ily. Orze' de nguuly lo nisyudoo rzu'ñ nañ barc ze' se nu dzaa zi'l ñi. 38Ze' Jesuuz mbish mi nas mi par iiñ barc ze' lo tub almad. Gaze' nu pcueeñ dey mi. Orze' na dey rab yum: ―¡Masht! ¿A se la la nu ricy ñi nir nu nit lo den lo nis? ―na dey. 39Gaze' nu weshtem nunu bicy mi mandaar lo bi. Orze' nam rab mi nisyudoo: ―¡Guri! ―nam. Orze' guri bi nunu se ri zu la byac. 40Gaze' nu nam rab mi dey: ―¿Lagu dzi rdzib der? ¿Walab gaal gabee wagyicy cup der consuel lo̱? ―nam. 41Orze' tona' la gudzib dey. Orze' na dey rab yu losa'y: ―Ze' ¿cyu mbecy nac mi ii? Gal bi nunu gal nisyudoo rzuub gyidag ñi nim ―na dey.
Copyright
Learn More


text:
1Le ca ja'at le séptimo chíicul tumen le j Tamano', ma' u'uya'ab mix jun p'éel juum te j ca'ano' tu yáam media horai'. 2Cu dzo'ocole' tin wilaj le siete ángelo'ob wa'alacbalo'ob tu táan Kuo'; ca j dzaab ti'obe' siete trompetaob. 3Taal xan u láak ángel u machmaj jun p'éel x p'ulut beeta'an yéetel oro, ca wa'alaj tu táan le u multuunil kultajo'; ca j dzaab ti'e' ya'abcach incienso' u ti'al u kub pa'ate' yéetel u payalchi'ob tuláacal le máaxo'ob quili'icho'obo', tu yóokol le u multuunil kultaj beeta'an yéetel oroo' ti' yaan tu táan le jala'ach káanche'o'. 4U buudzil le incienso' j na'ac ti' u kab le ángelo' tac tu táan Ku pa'ate' yéetel u payalchi'ob le máaxo'ob quili'icho'obo'. 5Le ángel túuno' tu ch'a'a le x p'uluto', tu chupaj yéetel u t'aba'an chúuquil le u multuunil kultajo, ca tu pulaj yóokol le lu'umo'; ca yanji quíilbal cháac, juumo'ob, léembal cháac yéetel quíilbal lu'um. 6Le siete ángelo'ob túuno', ti' máaxo'ob yaan le siete trompetaobo', tu nu'ucbesajuba'ob u ti'al u paxico'ob. 7Le yáax jun túul ángele' tu paxaj u trompetae', ca wéecch'inta'ab yóokol lu'um bat yéetel káak xa'akan yéetel ki'ik. Ca j eel jun p'éel ti' u yóox búujul le lu'umo' pa'ate' yéetel ti' jun p'éel u yóox jaatz le che'obo', bey xan jun p'éel ti' u yóox jaatz le ya'ax xíiwo'obo'. 8Le u ca'a túul ángelo' tu paxaj u trompetae', ca j pu'ul te j ka'anabo' jun p'éel ba'al bey jun p'éel nojoch pu'uc táan u yelele'; jun p'éel ti' u yóox jaatz le ka'anabo' suunaj ki'ikil. 9Jun p'éel u yóox jaatz tuláacal ba'al cuxa'an te j ka'anabo' j quíimi; jun p'éel ti' u yóox jaatz le cheemo'obo' j xu'ulsa'abi. 10Le u yóox túul ángelo' tu paxaj u trompetae'; ca j lúub jun p'éel nojoch eek, táan u yelel bey jun p'éel tajche'e'. J lúub tu yóokol jun p'éel óox jaatz le áalcab ja'obo' yéetel le sayabo'obo'. 11Le eeko' cu kaaba'intique' Si'isim; jun p'éel u yóox jaatz ti' le ja'obo' káajchaji', ya'ab wíinico'ob j quíimo'ob tu yo'olal le ja'obo', tumen káajchajo'ob. 12Le u can túul ángel tu paxaj u trompetae', ca j loobilta'ab ti' jun p'éel u yóox búujul le kiino', jun p'éel ti' u yóox búujul le ujo' yéetel jun p'éel ti' u yóox jaatz le eeko'obo'. Bey túuno' jun p'éel ti' u yóox búujulo'obe' j p'áat éekjoch'e'enil yéetel ma' tu dzaj u sáasilo'ob tu yáam jun p'éel u yóox jaatz le kiino' mix ti' le áakabo'. 13Cu dzo'ocole' j paacatnajene', ca tin wu'uyaj táan u xiknal jun túul ángel chúumuc ti' le ca'ano', táan u ka'am a'alic: ¡Yaj yanil, yaj yanil, yaj yanil le máaxo'ob caja'ano'ob te j lu'umo' le quéen juumnac le trompeta cun j paxbil tumen u láak óox túul ángelo'obo'!
Copyright
Learn More


text:
1Chon' nde'en na'an xca ni' cuaan lo'o xca chendyu nu cui ti, si'yana ni' cuaan lo'o chendyu nu mdi'in ti' culoo, a la 'a ngune cueen na, cui' cuaña'an lo'o tyi'a tujo'o. 2Nan' yu Xuhua, na'an nguiaan quichen nu mdo'o hui 'in Ndiose, cui' Jerusalén nu cui ti, nu mdo'o se'en nducua Ndiose la ni' cuaan, cua' lca ncua tsu'hue na tsaña'an nchca ti' sca xen nu cua' caja cuilyi'o. 3Ngune 'ñan jui nu ycui' cueen la ni' cuaan: Ña'an jan ñi, nde nu lca na'an 'in Ndiose —se'en tyi'in ñi lo'o jun tsatlyu, nu ca quichen 'in ñi, cui' Ndiose tyi'in lo'o jun lo' ca ñi Ndiose 'in jun—. 4Xityi ñi tyi'a quiloo jun, lo' a ña'an 'a jun cha' ndyija, ñi a ntsu'hui 'a cha' ti' qui'ya tu'hua tiquee jun uta cunan jun, ta tyijyin jun nu ti'i, si'yana cua' mdijin nchgaa cha' nu ncua ti' culoo. 5Ñi nu nducua se'en nchca cuiya' cha' can', juin ñi: Ña'an jan ñi, Nan' ngui'nin cuin nchgaa loo cha'. Lo' juin ñi 'ñan: Ca'an cha' re, si'yana lca na cha' nu ñi lo' a cu'ni tucua ti' um lo'o na. 6Ti' juin la ñi: Cua' lca cha' re. Nan' lcan letra Alfa lo'o Omega, nan' la ña'an cua' ndi'in ti' culoo, lo' a ntsu'hui cha' tsatii cha' 'ñan. Cha' nde'en nu nguityi ti', nan' taan tyi'a co'o can' xu'hue ti, se'en nducua tyi'a nu ndaa chendyu. 7Nu cu'ni canan, qui'ni ca'an 'in lo'o nchgaa cha' tsu'hue re, lo' nan' can Ndiose 'in, lo' ca can' sñen' nan'. 8Una tsalca nu ntsen, nu a ndiya qui'an ti', nu nducun' lo'o nu ndujui nten, yu nu nguiten yu'hui lo'o ña'an tucui ti, a cunta ne' bta'a, nu ngui'ni tnu 'in lcuin jo'o, cui' cuaña'an lo'o nchgaa nu cuiñi, can' nu qui'ni ca'an 'in loo tiyo' quii' nu ndiquin lo'o azufre se'en cua' nchca tucua cha' ndyija. 9Se'en ndon yaan sca angujle nu nchca cati can', cui' ta nu nda'an lo'o tsa cati copa nu mtsa'an yu'hui lo'o tsa cati loo nu ti'i, lo' juin 'ñan: Cuan lya lo' culo'on 'in se'en ndon xen nu lca cuilyi'o ñi nu lca Slya'. 10Xacan' mtsa'an yu'hui Espíritu 'ñan, lo' ya lo'o angujle 'ñan sca loo qui'ya cuaan, lo' ngulo'o 'ñan se'en ndi'in sca quichen tlyu, cui' Jerusalén nu mdo'o hui 'in Ndiose, na'an nguiaan na lo' mdo'o na la se'en nducua Ndiose la ni' cuaan, 11lo' mtsa'an yu'hui na lo'o xaa 'in Ndiose. Nduhui na tsaña'an nchca ti' sca quee nu ndyijyin ya' tsu'hue ña'an, tsaña'an nduhui quee jaspe nu nducui xaa. 12Tnu tu'hua lo'o nu ntsu'hui nchcun quichen can' lo' cuaan na, tichcua tulo'o 'in na, cunda scaa tulo'o can' ndon scaa angujle, lo' ta'a tichcua ta nten Israel nga'an nii scaa tulo'o can', 13snaan tulo'o can' nducua na ta'a jacua luhua' 'in quichen can'. 14Tsa tichcua ta ndi'in suun na, lo' can' nga'an nii tsa tichcua yu ta'a mda'an ñi nu lca Slya' can'. 15Angujle nu nchcui' lo'on nducua sca yca cuiya' nu chacui' oro yaa', si'yana su'hua cuiya' quichen can' ña'aan se'en ntsu'hui nchcun na lo'o nchgaa tulo'o 'in na. 16Quichen can' su'hua na ta'a jacua luhua' na, si'yana tsaña'an tucuin na cuaña'an nde xeen na. Angujle can' msu'hua cuiya' 'in na lo'o cuiya' nu nducua yaa', lo' ndiyaa na tucua mii ntsu'hui tucua ciento kilometro, lo' sca cuiya' ti na nde tucuin na, nde xeen na, lo'o nde cuaan na. 17Xacan' msu'hua cuiya' angujle can' nde tnu tu'hua lo'o 'in quichen can', lo' ndiyaa na snan yla ntsu'hui ca'yu metro. Cuiya' nu yla' angujle can' lca na sca cuiya' nu tca qui'ya nten cunta. 18Lo'o 'in quichen can' nguiaa' na lo'o quee jaspe, una quichen can' lca na chacui' oro, tsaña'an cunan nu nducui xaa. 19Suun quee nu lca lo'o can', nguiaa' cuityi na lo'o cuati loo quee nu tsu'hue ña'an: Culoo suun can' nguiaa' lo'o quee jaspe, nu nchca tucua nguiaa' lo'o quee zafiro, nu nchca snan nguiaa' lo'o quee ágata, nu cua' nchca jacua nguiaa' lo'o quee esmeralda, 20nu cua' nchca ca'yu nguiaa' lo'o quee ónice, nu cua' nchca scua nguiaa' lo'o quee cornalina, nu cua' nchca cati nguiaa' lo'o quee crisólito, nu cua' nchca snu' nguiaa' lo'o quee berilo, nu cua' nchca caa nguiaa' lo'o quee topacio, nu cua' nchca tii nguiaa' lo'o quee crisopraso, nu cua' nchca tixca nguiaa' lo'o quee jacinto, lo' nu cua' nchca tichcua nguiaa' lo'o quee amatista. 21Ta'a tichcua tulo'o can' lca na tsa tichcua quee mten nu lca perla, cunda scaa tulo'o can' nguiaa' na lo'o scaa quee can'. Tucueen nu su loo quichen can' lca na chacui' oro, lo' nducui xaa na tsaña'an nchca ti' cunan. 22Ñi sca laa a na'an nducua loo quichen can', si'yana Ndiose X'nan na, ñi nu tlyu la cha' cuiya' ntsu'hui 'in, lca ñi laa tsatlyu lo'o ñi nu lca Slya'. 23Quichen can' a 'ni cha' 'in na lo'o xaa 'in cucha uta xaa 'in coo', si'yana ycui' ca Ndiose lca ñi xaa 'in na lo'o ñi nu lca Slya'. 24Nchgaa quichen tnu nu ntsu'hui cha' tyi'o laa, tyi'an can' si'ya xaa 'in quichen can', lo' nchgaa yu ree ntsu'hui cha' tsa lo'o yu cha' tsu'hue 'in yu lo' tyaa yu cunta cha' cuilyiya' 'in yu 'in ñi. 25A ntsu'hui xaa scun tulo'o can', si'yana a ntsu'hui cha' qui'ya tla quichen can'. 26Cui' cuaña'an nchgaa quichen tnu ntsu'hui cha' tsa lo'o ne' cha' tsu'hue 'in ne', lo' tyaa ne' cunta cha' cuilyiya' 'in ne' 'in ñi, 27una ñi sca coo' a sten quichen can', cui' cuaña'an lo'o nu ngui'ni scasca cha' ngunan' uta nchcui' cha' cuiñi, cui' ca nu tsaloo ti sten nu cua' nducua nii loo quityi 'in ñi nu lca Slya', cui' nu cua' jui chendyu 'in.
Copyright
Learn More


text:
Baynuk
Baynuk, benn waaso la, ci reewum Senegaal. Ci Kaasamaas lañu dëkk, ñu leen mën fekk tamit ca Gàmbi ak Gine Bisaawóo. Am na li ñu bokk ak Joolaa yi, Mandiŋ yi, ak Balaanta, ci cosaan.
Tëraliin
Cosaan[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Baynuk yi dañu bokk ci waaso yu jëkk nekk Kaasamaas ak Senegaal, waaye ca penku lañu joge. Foofu Kaasamaas, benn nguur lañu taxawoon, bu ñu naan Kansaalaa, seen peey di Mampatiŋ. Loolu, ak seeni buur di Gana Sira Bana. Li yëpp, ba Imbraatóor gu Mali ame la xeewoon. Ba mu yagg, Mandiŋ yi, joge Mali, ñów ci ñoom, di leen xeex ngir nangu leen. Ku daan jiite Mandiŋ yi mooy Tiramakan Taraaware. Ba noppi, Mandiŋ yi elif nañu dëkku Baynuk yi ak yeneen xeet ñu fa nekkoon (Joolaa, Pël...), te taxaw seeni nguur ci seen kaw, mooy nguuru Kaabu. Ba loolu xeewe, buuru Baynuk yi Kikikor la woon, buur boobu la Tiramakan Taraaware tase ci xaare.
Ñooñu daan jiite Mandiŋ yi, Naanco lañu leen tudde ci cosaan. Bi ñu elif boobu reew, di reewum baynuk yi, dañu sey ak ñoom. Moo tax ci seen wallu ndey, Naanco yi, ci Baynul walla Joolaa, lañu bokk. Li moo tax it, Mandiŋ ak Baynuk ak Joolaa yi, ay sant yu bare lañu bokkante (Saane, Maane, Jaabi, Jeeme, Sambu, Jaata, Saaña...). Waaye sant bi ñu leen gën a raññe mooy: Jaandy. Tey sax, Baynuk yi, ñu bare ay Mandiŋ lañu.
Waaye, loolu yëpp, taxul reewum Baynuk yi nekk, ba atum 1830 ak 1867, bi ngeen xam ne, seen peey bu ñu naan Birikama tàkk te Kansaala daanu.
Seen lakk[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Seen lakk, Baynuk la tuddu, te xaj na ci ñaar, am Baynuk Gunyamoolo ak Baynuk Samik. Baynuk yepp, dañu ne, 34 500 lañu.
Diine[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Baynuk yi, am na ay ceddo ñu nekkoon bu jëkk, am na ay jullit ak ay katolig.


text:
Xaralaymbëj
Xaralaymbëj Mooy xeetu xam-xam giy gëstu lépp lu jëm ci wàllug mbëj, ay jëfandikuwiinam ak ay seddalewiinam. bu njëkk dañoo foogoon ne mbëj ag wal la rekk guy dem, gu man a nekk gu baax(+) walla gu bon(-). Waaye ci ndimalu ay woroom xam-xam yu mel ne Hertz, Helmholtz, Maxwell, Heaviside, Alessandro Volta ak ñeneen ñu bari, ci lees dem ba gën a nànd, xam mbir mi. Lu mel ne yamaleb maxwell biy faramfàce tëdiinu yani mbëj yi ( feppsaal ak mbëjfepp yiy wuute ci seen jublug yanub mbëj) walla toolu mbëjbijjaakon ba ca juddoo.
Ci gàttal, ci noonu lañu tambalee gis yenn ci ay jëfandiku yu mbëj: Doxalukaay bu mbëj, soppalikaay aki niitu...
Tay xaralaymbëj moo yor wàllu sàkk ay wuutuloxoy mbëj ak ay buumi séddalekaayu kàttanug mbëj
Tëraliin
Ay Faramface[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ay faramface ak ay àtte yi lal xaralaymbëj.
yamaleb maxwell yi, ñooy àtte yu am-solo yu ñeel mbëjbijjaakon, ci la yeneen yi soqeekoo.
àtteb ohm(om) yiy faramface ndëgërlu gu mbëj gi
àtteb Faraday-Neumann-Lenz mooy faramface xiirtalug mbëjbijjaakon
njeexitu joule mooy leeral ni kàttanu mbëj di soppeekoo nekk tangoor ngir njeexitu ndëgërlu gi.
àtteb Kirchhoff(kiirkof) mooy leeral jëflante bi nekk ci diggante dawaan ak dend ci ag ndombo.
Jóox, yóbb ak séddale kàttanu mbëj[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ag wàll gu am solo moo jëm ci lépp lu ñeel yokkte ak seddalewiinu kàttanu mbëj ba ca jëfandikuwaay ya (barab yees koy jëfandikoo). Kàttan gi dees na ko jóox ci ndimbalul ay jurukaayu mbëj ci barab yees ko jagleel, li ñuy wax diggub mbëj, ci lu ëpp fa muy nekk day soree ak dëkkuwaay yi.
Buumi séddalekaay yi dañu leen a lëkkale ci seen biir ñuy jëlee kàttan gi ca jóoxuwaay ya di ko yóbb ca jëfandikuwaay ya.
Li wuutale Buumi yóbbukaay yi, mooy limu dend gi ñuy yóbb, moo tax ñuy gis ay buumi dend gu kawe, [[Dend gu diggu]|dend gu diggu]], dend gu suufe. Su diggante jóoxuwaay yi guddee, dañ fay def ay mbëjjaaru, ay buumi dend gu kawe yu man a yóbb ay milioŋi watt ci kàttan tambalee ciy 400000 v. Buumi dend gu kawe yii la ñuy duppe yu yóbbug kàttanu mbëj, yi nga xam ne ñooy tax a man a yóbb kàttanu mbëj gi, jële ko ca jóoxuwaay ya, jëmee ko ca barabu soppikaay ya.
Ci nii la ñuy soppee dend gu kawe mu nekk dend gu diggu, jaarale ko ci ay masin yu mbëj yees di duppee soppalikaay, ci noonu la ñuy yóbboo kàttanu mbëj gi ca ndombo gu dend gu diggu, moom ci boppam dañu koy àggal ci néegu seddalekaay yi jaarale ko cig ndombog séddaleg kàttanu mbëj, foofa lañuy defee geneen coppite jëlee ko ci dend gu diggu soppi ko dend gu suufe ngir ñu man koo jox jëfandikukat yi ci kër yi ak liggéeyuwaay yi.
Wuutuloxo yu mbëj[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Doxalukaay[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Doxalukaay yu mbëj yi, ay wuutuloxo lañu yu’y soppi kattanu mbëj def ko kattanu doolerandu. Doxalukaay yi dañu leen a séddale ci:
- Doxalukaay yu dawaan bu wéy
- Doxalukaay yu dawaan bu safaanu, bii man naa dox ci ñaari fànn ( ñettwéq, wennwéq), ci nii ñu am:
-
- Doxalukaay yu demandoo: su fekkee baraayu ni muy wëddeeloo demandoo na ak baraayu ndombo gi
-
- Doxalukaay yu demandoodi: su fekke wëddeeluwiinu boppam la am.
- Doxalukaay yu wennwéq
Jurukaay[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Jurukaayu mbëj yi Ñoom ay wuutuloxo lañu yuy soppi kàttanu doolerandu def ko kàttanu mbëj. Yi ci gën a raññeewu:
- Safaanukaay, mooy juddal dawaan gu safaanu
Soppalikaay[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Soppalikaay, Ab wuutuloxo la, maneelam mooy soppi limu dendu mbëj gi nekk ci ab ndombo, ci yokkute walla wàññi. Lu mu néew néew di na am ñaari lëmës yu bijjaakon boole.
Wuutuloxo yu man a yokk walla néewal taraay te di jëfandikoo benn lëmës rek, lañuy tuddee Soppiboppam
Niitu[Soppi • soppi gongikuwaay bi]
Ay jumtukaay lañu yu aajowoo soppi kàttanug mbëj mu nekk leer. Di ko jëfandikoo ngir leeral barab yi.


text:
1:1 Nu ngi leen di bind ci mbirum Ki ñuy wax Kàddug dund, moom mi amoon ca njàlbéen ga; mi nu dégg te gis ko ak sunuy bët, mi nu xool te laal ko ak sunuy loxo.
1:2 Dund feeñ na, te gis nanu ko; te moom lanuy seedeel, di leen yégal dund gu dul jeex, googu nekkoon ci wetu Yàlla Baay bi te feeñu nu.
1:3 Li nu gis te dégg ko, nu ngi leen koy yégal, ngir yéen itam ngeen bokk ak nun. Te dëgg-dëgg bokk nanu ci Baay bi ak Doomam, Yeesu Kirist.
1:4 Nu ngi leen di bind yëf yii, ngir sunu mbég mat sëkk, nun ñépp.
1:5 Xebaar bi nu dégg ci Yeesu Kirist, di leen ko yégal, mooy lii: Yàlla Leer la, te genn lëndëm nekkul ci moom.
1:6 Su nu waxee ne, bokk nanu ci moom, tey dox ci lëndëm, danuy fen ci sunuy wax ak sunuy jëf.
1:7 Waaye bu nuy dox ci leer, ni mu nekke moom ci boppam ci leer, kon bokk nanu ci sunu biir, te deretu Yeesu Doomam dina nu sellal ci bépp bàkkaar.
1:8 Su nu waxee ne amunu bàkkaar, kon nax nanu sunu bopp, te dëgg nekkul ci nun.
1:9 Su nu nangoo sunuy bàkkaar ci kanamam, fekk kuy sàmm kóllëre la te jub, ngir baal nu sunuy bàkkaar te sellal nu ci lépp lu jubadi.
1:10 Su nu waxee ne defunu bàkkaar, teg nanu ko kuy tebbi waxam, te kàddoom duggagul ci sunu xol.
2:1 Samay doom, maa ngi leen di bind yëf yii, ngir ngeen bañ a def bàkkaar. Waaye su kenn defee bàkkaar, ba tey am nanu ku nuy rammu ci Baay bi, mooy Yeesu Kirist mu jub mi.
2:2 Te moo joxe bakkanam, ngir dindi sunuy bàkkaar, te du sax sunuy bàkkaar rekk, waaye yu àddina sépp.
2:3 Ci lii lanu xame ne, xam nanu ko: sàmm ay ndigalam.
2:4 Ku wax ne xam nga ko, te sàmmoo ay ndigalam, dangay fen, te dëgg nekkul ci yaw.
2:5 Kuy sàmm kàddug Yàlla, dëgg-dëgg sa mbëggeel ci Yàlla mat na sëkk. Ci loolu lanu xame ne, nekk nanu ci moom.
2:6 Ku wax ne ci Yàlla nga sax, fàww nga dund, ni Yeesu Kirist daan dunde moom ci boppam.
2:7 Samay soppe, li ma leen di bind du ndigal lu bees, waaye ndigal lu yàgg la; la ngeen jotoon ca ndoorte la. Te ndigal lu yàgg loolu, mooy kàddu gi ngeen déggoon.
2:8 Teewul ndigal lu bees laa leen di bind, lu amoon ci dundu Yeesu, te am it ci seen dund; ndaxte lëndëm gaa ngi wéy, te leer gu wóor gi fenk na xaat.
2:9 Ku wax ne yaa ngi ci leer, tey bañ sa mbokk, yaa ngi ci lëndëm ba tey.
2:10 Kuy sopp sa mbokk, yaa ngi dëkk ci leer, te luy yóbbe nit bàkkaar du nekk ci yaw.
2:11 Waaye kuy bañ sa mbokk, ci lëndëm nga nekk, di ci dox, te xamoo foo jëm, ndax lëndëm muur na say bët.
2:12 Samay doom, maa ngi leen di bind,ndax baalees na leen seeni bàkkaar ci turu Kirist.
2:13 Maa ngi leen di bind, yéen baay yi,ndax xam ngeen Ki nekkoon ca njàlbéen ga ba tey.Maa ngi leen di bind, yéen waxambaane yi,ndax daaneel ngeen Ibliis.
2:14 Bind naa leen, samay doom,ndax xam ngeen Yàlla Baay bi.Bind naa leen, yéen baay yi,ndax xam ngeen Ki nekkoon ca njàlbéen ga ba tey.Bind naa leen, yéen waxambaane yi,ndax yéena ngi dëgër,ndax kàddug Yàllaa ngi dëkk ci yéen,te daaneel ngeen Ibliis.
2:15 Buleen sopp àddina ak li ci biiram. Ku sopp àddina, mbëggeelu Baay bi nekkul ci moom.
2:16 Ndaxte lépp lu nekk ci àddina, maanaam bëgg-bëggu yaram ak xemmemu bët ak réyug àddina, loolu du jóge ci Baay bi waaye ci àddina.
2:17 Te àddina day wéy, waaye kuy def coobareg Yàlla dinga sax ba fàww.
2:18 Samay doom, waxtu wu mujj wi jot na! Dégg ngeen ne, benn Bañaaleb Kirist dina ñëw; te dëgg la, bañaaley Kirist yu bare feeñ nañu. Ci loolu lanu xame ne, waxtu wu mujj wi jot na.
2:19 Ci sunu biir lañu jóge, waaye bokkuñu woon ci nun; ndaxte su ñu bokkoon ci nun, kon dinañu des ci nun. Waaye dàggeeku nañu nu, ngir mu leer ne, kenn ci ñoom bokkul woon ci nun.
2:20 Yéen nag, Aji Sell ji sol na leen Xelam, te yéen ñépp am ngeen xam-xam.
2:21 Bind naa leen, du ndax xamuleen dëgg, waaye ndax xam ngeen ko, xam it ne wenn fen du jóge ci dëgg.
2:22 Kan mooy fenkat bi? Mooy kiy weddi ne Yeesu mooy Kirist, Almasi bi. Kooka mooy Bañaaleb Kirist, biy weddi Baay bi ak Doom ji.
2:23 Ku weddi Doom ji, amuloo itam Baay bi; ku seedeel Doom ji, am nga it Baay bi.
2:24 Yéen nag, la ngeen déggoon ca ndoorte la, na sax ci yéen. Loolu ngeen déggoon ca ndoorte la, su saxee ci yéen, dingeen sax yéen itam ci Doom ji ak ci Baay bi.
2:25 Te li mu nu digoon mooy lii: dund gu dul jeex.
2:26 Bind naa leen lii ci mbirum ñi leen di bëgg a réeral.
2:27 Yéen nag, Xel mi leen Kirist sol a ngi dëkk ci yéen, te soxlawuleen kenn jàngal leen dara. Waaye Xel mi mu leen sol, mi ngi leen di jàngal lépp, te li mu leen di jàngal mooy dëgg; kon nag saxleen ci moom, ni mu leen ko jàngale.
2:28 Gannaaw loolu nag yéen samay doom, saxleen ci Kirist, ngir bés bu feeñee, nu am kóolute ci kanamam te bañ a rus ba sëngéem cig dikkam.
2:29 Gannaaw xam ngeen ne ku jub la, dingeen xam it ne, képp kuy def lu jub juddu nga ci moom.
3:1 Xool-leen mbëggeel gi nu Baay bi jox, ni mu réye, ba nu man a tudd doomi Yàlla. Te moom lanu. Moo tax àddina xamu nu, ndaxte xamu ko woon, moom itam.
3:2 Samay soppe, léegi doomi Yàlla lanu, te li nu nar a nekki feeñagul, waaye xam nanu ne, bés bu Almasi bi feeñee, dinanu nirook moom, ndaxte dinanu ko gis, na mu mel.
3:3 Te képp ku am yaakaar jooju ci moom, dinga sellal sa bopp, ni mu selle moom.
3:4 Ku def bàkkaar, jàdd nga yoon; ndaxte bàkkaar mooy jàdd yoon.
3:5 Te xam ngeen ne Yeesu Kirist feeñ na, ngir dindi bàkkaar yi, te moom amul benn bàkkaar.
3:6 Képp ku sax ci moom, doo sax ci bàkkaar; kuy def bàkkaar, gisuloo ko te xamuloo ko.
3:7 Samay doom, bu leen kenn nax! Kuy def lu jub, ku jub nga, ni Kirist jube moom ci boppam.
3:8 Kuy def bàkkaar, ci Seytaane nga bokk, ndax Seytaane ca njàlbéen ga ba tey day bàkkaar. Te Doomu Yàlla ji ñëw na, ngir nasaxal jëfi Seytaane.
3:9 Ku juddu ci Yàlla doo def bàkkaar, ndax Yàlla sol na la jikkoom, te doo man a sax ci bàkkaar, ndax juddu nga ci Yàlla.
3:10 Lii mooy ràññale doomi Yàlla ak doomi Seytaane: képp ku dul def lu jub bokkoo ci Yàlla; naka noonu itam ku soppul sa mbokk bokkoo ci Yàlla.
3:11 Ndaxte xebaar, bi ngeen déggoon ca ndoorte la, mooy lii: nanu bëggante,
3:12 te bañ a mel ni Kayin, mi bokkoon ci Ibliis, ba rey rakkam. Lu tax mu rey ko nag? Ndaxte ay jëfam dañoo bon, te yu rakkam jub.
3:13 Bokk yi, bu leen àddina bañee, buleen ci jaaxle.
3:14 Mbëggeel gi nu bëgg sunuy bokk moo nuy xamal ne, jóge nanu ci dee, tàbbi ci dund. Ku bëggul sa mbokk, yaa ngi ci dee ba tey.
3:15 Képp ku bañ sa mbokk, reykat nga; te xam ngeen ne, ku rey nit amuloo dund gu dul jeex.
3:16 Ci lii lanuy xàmmee luy mbëggeel: Kirist joxe na bakkanam ngir nun; te nun itam war nanoo joxe sunu bakkan ngir sunuy bokk.
3:17 Waaye ku am alalu àddina te gis sa mbokk nekk ci soxla, nga dummóoyu ko, nan la mbëggeelu Yàlla dëkke ci yaw?
3:18 Samay doom, bunu bëggante ci wax mbaa ci làmmiñ rekk, waaye ci jëf ak ci dëgg.
3:19 Ci loolu lanu xame ne, nu ngi ci dëgg; te waxtu wu sunu xol di xeex ak nun, dinanu ko dalal ci kanamam; ndaxte Yàllaa ëpp sunu xol te xam na lépp.
3:21 Samay soppe, bu nu sunu xol daanul, kon man nanoo jege Yàlla ak kóolute.
3:22 Te lépp lu nu koy ñaan, dinanu ko jot ci moom, ndaxte nu ngi sàmm ay ndigalam, di def lu ko neex.
3:23 Ndigalam mooy lii: nu gëm turu Doomam, Yeesu Kirist, tey bëggante, ni mu nu ko digale.
3:24 Kuy sàmm ndigalu Yàlla, dinga sax ci moom, mu dëkk ci yaw. Te Xel mi mu nu jox, moo nuy xamal ne, dëkk na ci nun.
4:1 Samay soppe, buleen gëm xel mu nekk, waaye nattuleen xel yi, ba xam ndax ci Yàlla lañu jóge walla déet, ndaxte naaféq yu bare yu mbubboo turu yonent jóg nañu, tasaaroo ci àddina si.
4:2 Ci lii lanu xàmmee Xelum Yàlla: mépp xel mu nangu ne, Yeesu Kirist ñëw na, nekk nit, ci Yàlla la bokk.
4:3 Waaye mépp xel mu nanguwul Yeesu, bokkul ci Yàlla. Xel moomu mooy xelum Bañaaleb Kirist, mi ngeen déggoon ne dina ñëw, te léegi sax mu ngi ci biir àddina.
4:4 Yéen samay doom, ci Yàlla ngeen bokk, te daan ngeen yonent yu naaféq yooyu, ndaxte Ki nekk ci yéen moo ëpp doole ki nekk ci àddina.
4:5 Ñoom ci àddina lañu bokk; moo tax ñuy wax waxi àddina, te àddina di leen déglu.
4:6 Nun nag ci Yàlla lanu bokk. Ku xam Yàlla dinga nu déglu; ku bokkul ci Yàlla doo nu déglu. Ci loolu lanuy xàmmee Xel miy dëgg ak xel mi dul dëgg.
4:7 Samay soppe, nanu bëggante, ndax mbëggeel ci Yàlla la bawoo; képp ku bëgg sa mbokk nag, ci Yàlla nga juddoo, te xam nga Yàlla.
4:8 Ku bëggul sa mbokk, xamuloo Yàlla, ndax Yàlla mbëggeel la.
4:9 Nii la Yàlla wonee mbëggeelam ci nun; yónni na ci àddina jenn Doomam ji mu am kepp, ngir nu am dund ci moom.
4:10 Lii mooy mbëggeel, du sunu mbëggeel ci Yàlla, waaye mbëggeelam ci nun, ba mu yónni Doomam, mu joxe bakkanam, ngir dindi sunuy bàkkaar.
4:11 Samay soppe, bu nu Yàlla bëggee nii, nun itam war nanoo bëggante.
4:12 Kenn musul a gis Yàlla, waaye bu nu bëggantee, Yàllaa ngi dëkk ci nun te mbëggeelam mat na sëkk ci nun.
4:13 Ci lii lanuy xame ne, sax nanu ci Yàlla, te moom itam dëkk na ci nun: sol na nu Xelam.
4:14 Te nun gis nanu te seede ne, Baay bi yónni na Doom ji, mu nekk Musalkatu àddina.
4:15 Képp ku nangu ne, Yeesu Doomu Yàlla la, Yàlla dëkk na ci yaw, te yaw it sax nga ci Yàlla.
4:16 Mbëggeel gi Yàlla am ci nun, xam nanu ko te gëm ko. Yàlla mbëggeel la, te képp ku sax ci mbëggeel, yaa ngi sax ci Yàlla, mu dëkk ci yaw.
4:17 Ni Kirist mel, noonu lanu mel nun itam ci àddina. Ci loolu la mbëggeel mate sëkk ci nun, ngir nu am kóolute bésu àtte ba.
4:18 Genn ragal amul ci mbëggeel, waaye mbëggeel gu mat sëkk day dàq ragal. Ndaxte ragal day ànd ak mbugal; te ku ragal, mbëggeel matul sëkk ci yaw.
4:19 Danuy wéy ci mbëggeel, ndax moo nu jëkk a bëgg.
4:20 Su kenn nee: «Bëgg naa Yàlla,» te bëgguloo sa mbokk, dangay fen; ndaxte ku bëggul sa mbokk mi ngay gis, doo man a bëgg Yàlla mi nga gisul.
4:21 Te jox na nu ndigal lii: ku bëgg Yàlla, nga bëgg sa mbokk.
5:1 Képp ku gëm ne Yeesu mooy Almasi bi, juddu nga ci Yàlla; te ku bëgg waajur, dinga bëgg itam ki mu jur.
5:2 Xam nanu ne, bëgg nanu doomi Yàlla yi ci lii: bëgg Yàlla tey sàmm ay ndigalam.
5:3 Ndaxte mbëggeel ci Yàlla mooy sàmm ay ndigalam; te ay ndigalam diisuñu.
5:4 Ndaxte képp ku juddu ci Yàlla day noot àddina; te li nuy noote àddina mooy sunu ngëm.
5:5 Ku noot àddina mooy kan? Mooy ki gëm ne, Yeesu mooy Doomu Yàlla.
5:6 Yeesu Kirist mooy ki ñëw, jaar ci ndox ak deret; du ci ndox rekk, waaye ndox ak deret. Te Xelu Yàlla mi moo koy seedeel, ndax Xel mi mooy dëgg.
5:7 Ndaxte am na ñetti seede:
5:8 Xel mi, ndox ak deret, te ñoom ñett ñépp, ñoo bokk benn baat.
5:9 Seedes nit, dinanu ko nangu, waaye seedes Yàlla moo gën a wóor, ndax boobu seede mooy li Yàlla seede ci Doomam.
5:10 Ku gëm Doomu Yàlla ji, am nga seede boobu ci sa xol. Ku gëmul Yàlla, teg nga ko kuy tebbi waxam ndaxte gëmuloo li Yàlla seede ci Doomam.
5:11 Te seede si mooy lii: Yàlla jox na nu dund gu dul jeex, te dund googoo ngi ci Doomam.
5:12 Ku am Doom ji, am nga dund; ku amul Doomu Yàlla, amuloo dund.
5:13 Maa ngi leen di bind yëf yii, yéen ñi gëm turu Doomu Yàlla ji, ngir ngeen xam ne, am ngeen dund gu dul jeex.
5:14 Kóolute gi nu am ci kanam Yàlla mooy lii, su nu ko ñaanee dara ci coobareem, dina nu nangul.
5:15 Gannaaw xam nañu ne, dina nangu lépp lu nu koy ñaan, xam nanu it ne, li nu ko ñaan, jox na nu ko.
5:16 Ku gis mbokkam, muy def bàkkaar bu jarul dee, na ko ñaanal, te Yàlla dina ko may dund. Ku def bàkkaar bu jarul dee laa wax. Ndaxte am na bàkkaar bu jar dee; boobu taxul may wax, mu ñaanal ko.
5:17 Gépp jubadi bàkkaar la, waaye am na bàkkaar bu jarul dee.
5:18 Xam nanu ne, képp ku juddu ci Yàlla doo sax ci bàkkaar, waaye Doomu Yàlla ji mooy wottu sa bakkan, ba Ibliis du la manal dara.
5:19 Nun nag xam nanu ne, nu ngi ci Yàlla, te àddina sépp a ngi tëdd ci loxoy Ibliis.
5:20 Xam nanu ne, Doomu Yàlla ji ñëw na te may na nu xel, ba nu man a xam Aji Wóor ji. Te nu ngi ci Aji Wóor ji ak ci Doomam Yeesu Kirist. Kooku mooy Yàlla ju wóor, ji yor dund gu dul jeex.
5:21 Samay doom, wottuleen seen bopp ciy xërëm.