text:
Ancos ci Siri
Ancos, ca jamono Injiil, péeyu diiwaanu nguuru Room bu tudd Siri la woon. Dafa nekkoon ca wetu joor gu naat ca dex gu yaatu gu tudd Oront (fleuve Oronte), 32 kilomet ca kaw bëlu dex ga, maanaam fu dex ga dugg géej ga. Teeru Ancos moo doon ca dëkku Selusi, bu nekkoon ca Géej gu Mag 8 kilomet ca noru bëlu dexu Oront ba. Selusi nekkoon na 26 kilomet ca sowu Ancos.
Ca at bu Pool demoon fa, daanaka atu 43 g.K. dëkk bi xumb na. Nu ngi doon tabax di beesal dëkk ba, gannaaw ñaari yëngu-yëngu suuf yu yàqoon lu bare. Ay fukki junni Yawut ya dëkkoon Ancos te ñoom woomle nañu, te seen jàngu rafet nañu. Gereg yu bare ñi ngi doon ñëw ca seen diine. Ancos moo doon dëkk bu neex a dëkk te rafet. Waaye dëkk ba dafa siiwoon itam ndax seeni noos, seen ñaawteef ak seen njaaloo ak doxaanu yàqute. Bànneexu àddina si rekk la waa Ancos doon wut.
Dëkku Gereg bu am solo la woon bu nekkoon ñetteelu dëkk bu gëna mag ci nguuru Room gannaaw dëkki Room ak Alegsàndiri. Buuru nguuru Maseduwan ñoo ko sampoon daanaka 300 at lu jiitu jamono Kirist. Naka noonu ña fa jëkk a dëkk ñoo doon ay xarekatu Maseduwan ak waa Aten. Waaye yeneen Gereg ya toppoon nañu ca ñoom. Tamit buuru Geres dafa xiirtal Yawut ya ñu ñëw dëkk fa, te may na leen ñu nekk jaamburu dëkk ba. Waa Room nangu nañu diiwaanu Siri ca atu 64 j.K. Naka noonu ca jamono Injiil dëkk bi dafa boole waa Maseduwan, waa Geres, waa Room, waa Siri ak Yawut ya. Waaye amoon na ay jafe-jafe diggante Yawut ya ak ñi des ca waa Ancos ba dem sax ba am jamono waa dëkk ba bëggoon nañu rey Yawut ya fa dëkk.
Ca suufu nguuru Room diiwaanu Siri dafa jëm kanam bu baax. Waa Room ñoo defoon Ancos seen péey ak màkkaanu xare ci diiwaanu Siri. Waaye ba tey waa Room may na dëkk ba mu yilif boppam. Ndegam Siri dafa nekkoon ca digu nguuru Room te mu féete waa Pàrt, beneen nguur bu xeex ak nguuru Room, Siri nekkoon ca suufu buuru Room ba moom ci boppam. Buur ba, Sesaar, moo faloon benn jawriñ ngir toogal ko ñetti at ba juróomi at yu nekk, mu nekk Boroom réewu Siri. Boroom réewu Siri moo sutoon Boroom réewu Yude, di ko yilif. Amoon na ñeenti mbooloom xare bu tudd 'léjiyoŋ' ca Siri, bu nekk bu am 6.000 xarekat ya. Amoon na itam ay gaalu xare ca Selusi.
Yaakaar nañu ne daanaka 200.000 nit ña fa dëkkoon ca jamono Injiil. Benn boroom xam-xam dafa yaakaar ne benn cér ca juróom-ñaar ca niti dëkk ba Yawut la woon te Yawut ya dëkkoon ca ñetti gox ya. Yawut ya amoon nañu alal te seen dundin xëcc na yu dul Yawut yu bare ñëw bokk ca seen diine.
Koom-koomu Ancos amoon na doole lool ndax kàttan gu mu am ci biir nguuru Room, tamit ndax yoonu jaaykat yi am solo ya jaaroon Ancos ak ndax lu ñu fa defaroon ca dëkk ba. Ancos dafa siiwoon ndax dàllu der yu rafet, latkoloñ, saf-saf yi ak ndàbb lu xeeñ, piis yi, gànjar ya ak takkaay ya, téere ya, ak li tëggu xaalis ak wurus defare.
Yoonu jaaykat ya jóge ca penku, maanaam Babilon, Asiri ak Iraak jaar na Ancos, te dafa tiim yoon wu dem nor ak sudd wu boole Palestiin, Siri ak Asi Minër. Naka noonu amoon na wenn yoonu jaaykat wu jaar ca tund ya ca xunt bu tudd 'Buntu Siri' ba noppi dem Tars. Yoon mu jóge Tars wu tudd 'Yoonu Eŋaca' (Via Egnatia) dafa jàll Asi Minër ba dëkku Efes. Tamit gaal ya mënoon nañu dox ca dexu Oront diggante géej ga ak dëkk ba.
Dëkk ba, moom, rafet na lool. Nguuru Geres def nañu yoon ya ca kaw tëralinu damyee ngir yoon yu mag ya jàpp ngelaw lu féex lu jóge géej ga. Amoon na benn miir bu mel ni tata bu wër dëkk ba lépp. Buuru Room bu nekk tàmbali ak Pompey ca atu 64 j.K., dugg na xaalisu nguuru Room yu bare ci tabax ya ak rafetaayu dëkk ba. Ni bépp dëkk bi Gereg ya walla waa Room tabaxoon amoon na ay powukaay ak amfiteyatërë, ay màggalukaayu yàllay xërëm yu bare, ak ay këru sanguwaay ya. Feesoon na dell ak ay pénc fu xale ya doon fo, waxkat ya indi seen wax, jaaykat ya jaay, te reetaanlukat ya bégloo mbooloo ya. Def nañu ay robine ca kaarfuur mbedd ya ngir jigéen ya mënoon nañu root, ndox moo xam ne mu jóge ca dex ga walla ca ay bëtu ndox ya amoon ca dëkk ba. Tamit Yulyus Sesaar tabax na benn 'akwadakk', maanaam pom bu indi ndox, ngir dimbali gox yoo xam ne amuñu woon ndox.
Erodd bu Mag ba tabax na wenn yoon wu jàll diggu dëkk bi diggante buntu miiru dëkk ba ca penku-kaw, ak buntu miir ca sowu-suuf. Yaatuwaayu yoon wu mag woowu 10 meetar la woon. Dem na 4 kilomet, te lépp tali doj wu dëgër wu jóge Misra, walla marbar. Dafa dem ca pénc bu réy ca diggu dëkk ba. Ca pénc moomu amoon na benn nataalu Buuru Room Tibeer Sesaar bu réy bi ñu defare xànjar. Ca wetu yoon wa ca ñaari bor, fukki meetar yu nekk, amoon na ay kenu doj yi ñu taaral. Dafa meloon ni mbaar ba tax ñi dox ña mënoon nañu dox ca wetu yoon wa guddaayam lépp te bañ génne ca naaj wa walla taw ba. Yu gën a bare ca kenu ya amoon na ay nataal yi ñu yett walla defar ca xànjar. Diggante kenu ya amoon na bunt ngir dugg ca kër ya, bitik ya ak biro ya. Yoon ya amoon na sax làmp ya tàkk guddi.
Amoon na benn dun ca biir dex ga fu dex ga jaar ci biir gox yu nekk ca noru dëkk ba. Guddaayam ak yaatuwaayam 3 kilomet la. Foofu lañu tabax këri buur yi, ak benn estaad ngir rawante fas ak sareet ya. Guddaayu estaad ba 500 meetar la woon ba moo wara tax mu bokk ca ya gën a réy ca àddina si.
Ancos amoon na itam ay màggalukaay ca yàllay Gereg ak Room, ak ay powukaay. Yàllay Ancos moo doon Sës.
Juróom-ñetti kilomet ca suddu miiru dëkk ba amoon na benn gox bu tudd Dafëne. Ca wetu yoon wa dem Dafëne amoon na ay tool fu ñu bey lawtanu réseñ ngir defare biiñ ak tóor-tóor yi ñu defare latkoloñ. Dafa nekkoon ca kaw benn déndu tund, maanaam 'palato'. Yaatuwaay ak guddaayu palato ba bu ne 1800 meetar ya la, te mu nekk 90 meetar lu gën a kawe niwo Ancos. Amoon na màggalukaay ca yàllay xërëm ju jigéen ju tudd itam Dafëne. Waa Ancos gëm nañu woon ne Dafëne nit la woon, ki Apolo, benn yàllay Gereg, soppoon. Apolo dafa ko dàqe di dàqe ba ci mujj Dafëne dafa soppiku nekk as ngarab bu tudd 'loriye'. Goxu Dafëne amoon na benn sardin walla park bi ñu defaroon ngir bànneex rekk bu am wëraayu 16 kilomet. Ca biir màggalukaayu Dafëne amoon na ay sëriñ yu jigéen yu nekk gànc yu bare. Guddi gu nekk ci seen turu diine ñu defaat li amoon ca nettali ba, maanaam jaamukat ya doon nañu dàqe sëriñ yu jigéen ya ci biir garabu loriye yi ci biir sardin ba, ba jàpp leen di séy ak ñoom.
Buuru Room Ogust Sesaar samp na benn po 'olimpik' (Jeux D’olympique). Ñeenti at yu nekk po boobu indi na ay joŋantekat yu bare ngir rawante ci diiru 30 fan ci daw, tëb, sànni xeej ak fitt, rawante fas ak sareet, bëre ak ñoom seen. Amoon na itam rawante ca misik ak ci tari nettali.
Gis nañu ne ay at gannaaw deewu Kirist, mbooloo ñi gëm ca Yerusalem fal nañu benn waa Ancos bu tudd Nikolas ngir mu bokk ca juróom ñaar yi doon toppatoo yëfu mbooloo ñi gëm (Jëf 6:5). Xebaar bu baax bi egg na Ancos gannaaw deewu Ecen daanaka atu 40 g.K. (Jëf 11:19-21). Ñi ko indi ay Yawut yi làkk Gereg lañu woon, yi jóge dunu Sipar ak dëkku Siren ca Libi. Ñoom def nañu lu bees. May nañu Gereg yi topp Yeesu ci lu sësul ca xaraf walla yeneen aada Yawut. Mbooloo bu mag gëm na Boroom bi. Foofu lañu jëkk tudd taalibe Kirist 'Gaayi Kirist' (Jëf 11:26). Ci bu jëkk tur boobu turu foontoo la woon. Waa Ancos dañu doon siiw ndax ni ñu doon foontoo nit. Daanaka fukki at gannaaw ga, amoon na ca ña gëm ca Yawut ya ca Yerusalem, ña jaaxle ndax yu dul Yawut yu topp Yeesu te kenn xarafalu leen. Werante wu réy amoon na ba tax ñu def genn géew ca Yerusalem, 650 kilomet fu sore Ancos, ngir waxtaan ci.
Am-ami ñi gëm may na leen ñu mënoon a yónni ndimbal ca ña gëm ca Yerusalem (Jëf 11:27-30). Tamit ca mbooloo ñi gëm ca Ancos la Pool jóge ngir tas xebaar bu baax ba ci biir yu dul Yawut ya, te ca Ancos la dellusi yoon bu nekk – maanaam Ancos dafa nekkoon mel ni màkkaanam. Ñetti tukkeem yépp dafa tàmbali Ancos. Ca jamonoom, mbooloom ñi gëm ca Ancos moo gën a am taxawaay bépp mbooloo ci mbiru ni mbooloom yi ca àddina sépp doxe, xëyna bu dul mbooloom ca Yerusalem.
Tey jii dëkk bu ñàkk solo la bu tudd Antakya ci Tirki (Turquie). Am na 35.000 nit kese, ay toppkatu egëliis gereg yi des ci biir am réewu jullit yi.
Ancos ca Siri feeñ na ca Jëf 6:5; 11:19-27; 13:1; 14:26-15:3; 15:22,23,30-33,35; 18:22-23; Gal 2:11
Ca at bu Pool demoon fa, daanaka atu 43 g.K. dëkk bi xumb na. Nu ngi doon tabax di beesal dëkk ba, gannaaw ñaari yëngu-yëngu suuf yu yàqoon lu bare. Ay fukki junni Yawut ya dëkkoon Ancos te ñoom woomle nañu, te seen jàngu rafet nañu. Gereg yu bare ñi ngi doon ñëw ca seen diine. Ancos moo doon dëkk bu neex a dëkk te rafet. Waaye dëkk ba dafa siiwoon itam ndax seeni noos, seen ñaawteef ak seen njaaloo ak doxaanu yàqute. Bànneexu àddina si rekk la waa Ancos doon wut.
Dëkku Gereg bu am solo la woon bu nekkoon ñetteelu dëkk bu gëna mag ci nguuru Room gannaaw dëkki Room ak Alegsàndiri. Buuru nguuru Maseduwan ñoo ko sampoon daanaka 300 at lu jiitu jamono Kirist. Naka noonu ña fa jëkk a dëkk ñoo doon ay xarekatu Maseduwan ak waa Aten. Waaye yeneen Gereg ya toppoon nañu ca ñoom. Tamit buuru Geres dafa xiirtal Yawut ya ñu ñëw dëkk fa, te may na leen ñu nekk jaamburu dëkk ba. Waa Room nangu nañu diiwaanu Siri ca atu 64 j.K. Naka noonu ca jamono Injiil dëkk bi dafa boole waa Maseduwan, waa Geres, waa Room, waa Siri ak Yawut ya. Waaye amoon na ay jafe-jafe diggante Yawut ya ak ñi des ca waa Ancos ba dem sax ba am jamono waa dëkk ba bëggoon nañu rey Yawut ya fa dëkk.
Ca suufu nguuru Room diiwaanu Siri dafa jëm kanam bu baax. Waa Room ñoo defoon Ancos seen péey ak màkkaanu xare ci diiwaanu Siri. Waaye ba tey waa Room may na dëkk ba mu yilif boppam. Ndegam Siri dafa nekkoon ca digu nguuru Room te mu féete waa Pàrt, beneen nguur bu xeex ak nguuru Room, Siri nekkoon ca suufu buuru Room ba moom ci boppam. Buur ba, Sesaar, moo faloon benn jawriñ ngir toogal ko ñetti at ba juróomi at yu nekk, mu nekk Boroom réewu Siri. Boroom réewu Siri moo sutoon Boroom réewu Yude, di ko yilif. Amoon na ñeenti mbooloom xare bu tudd 'léjiyoŋ' ca Siri, bu nekk bu am 6.000 xarekat ya. Amoon na itam ay gaalu xare ca Selusi.
Yaakaar nañu ne daanaka 200.000 nit ña fa dëkkoon ca jamono Injiil. Benn boroom xam-xam dafa yaakaar ne benn cér ca juróom-ñaar ca niti dëkk ba Yawut la woon te Yawut ya dëkkoon ca ñetti gox ya. Yawut ya amoon nañu alal te seen dundin xëcc na yu dul Yawut yu bare ñëw bokk ca seen diine.
Koom-koomu Ancos amoon na doole lool ndax kàttan gu mu am ci biir nguuru Room, tamit ndax yoonu jaaykat yi am solo ya jaaroon Ancos ak ndax lu ñu fa defaroon ca dëkk ba. Ancos dafa siiwoon ndax dàllu der yu rafet, latkoloñ, saf-saf yi ak ndàbb lu xeeñ, piis yi, gànjar ya ak takkaay ya, téere ya, ak li tëggu xaalis ak wurus defare.
Yoonu jaaykat ya jóge ca penku, maanaam Babilon, Asiri ak Iraak jaar na Ancos, te dafa tiim yoon wu dem nor ak sudd wu boole Palestiin, Siri ak Asi Minër. Naka noonu amoon na wenn yoonu jaaykat wu jaar ca tund ya ca xunt bu tudd 'Buntu Siri' ba noppi dem Tars. Yoon mu jóge Tars wu tudd 'Yoonu Eŋaca' (Via Egnatia) dafa jàll Asi Minër ba dëkku Efes. Tamit gaal ya mënoon nañu dox ca dexu Oront diggante géej ga ak dëkk ba.
Dëkk ba, moom, rafet na lool. Nguuru Geres def nañu yoon ya ca kaw tëralinu damyee ngir yoon yu mag ya jàpp ngelaw lu féex lu jóge géej ga. Amoon na benn miir bu mel ni tata bu wër dëkk ba lépp. Buuru Room bu nekk tàmbali ak Pompey ca atu 64 j.K., dugg na xaalisu nguuru Room yu bare ci tabax ya ak rafetaayu dëkk ba. Ni bépp dëkk bi Gereg ya walla waa Room tabaxoon amoon na ay powukaay ak amfiteyatërë, ay màggalukaayu yàllay xërëm yu bare, ak ay këru sanguwaay ya. Feesoon na dell ak ay pénc fu xale ya doon fo, waxkat ya indi seen wax, jaaykat ya jaay, te reetaanlukat ya bégloo mbooloo ya. Def nañu ay robine ca kaarfuur mbedd ya ngir jigéen ya mënoon nañu root, ndox moo xam ne mu jóge ca dex ga walla ca ay bëtu ndox ya amoon ca dëkk ba. Tamit Yulyus Sesaar tabax na benn 'akwadakk', maanaam pom bu indi ndox, ngir dimbali gox yoo xam ne amuñu woon ndox.
Erodd bu Mag ba tabax na wenn yoon wu jàll diggu dëkk bi diggante buntu miiru dëkk ba ca penku-kaw, ak buntu miir ca sowu-suuf. Yaatuwaayu yoon wu mag woowu 10 meetar la woon. Dem na 4 kilomet, te lépp tali doj wu dëgër wu jóge Misra, walla marbar. Dafa dem ca pénc bu réy ca diggu dëkk ba. Ca pénc moomu amoon na benn nataalu Buuru Room Tibeer Sesaar bu réy bi ñu defare xànjar. Ca wetu yoon wa ca ñaari bor, fukki meetar yu nekk, amoon na ay kenu doj yi ñu taaral. Dafa meloon ni mbaar ba tax ñi dox ña mënoon nañu dox ca wetu yoon wa guddaayam lépp te bañ génne ca naaj wa walla taw ba. Yu gën a bare ca kenu ya amoon na ay nataal yi ñu yett walla defar ca xànjar. Diggante kenu ya amoon na bunt ngir dugg ca kër ya, bitik ya ak biro ya. Yoon ya amoon na sax làmp ya tàkk guddi.
Amoon na benn dun ca biir dex ga fu dex ga jaar ci biir gox yu nekk ca noru dëkk ba. Guddaayam ak yaatuwaayam 3 kilomet la. Foofu lañu tabax këri buur yi, ak benn estaad ngir rawante fas ak sareet ya. Guddaayu estaad ba 500 meetar la woon ba moo wara tax mu bokk ca ya gën a réy ca àddina si.
Ancos amoon na itam ay màggalukaay ca yàllay Gereg ak Room, ak ay powukaay. Yàllay Ancos moo doon Sës.
Juróom-ñetti kilomet ca suddu miiru dëkk ba amoon na benn gox bu tudd Dafëne. Ca wetu yoon wa dem Dafëne amoon na ay tool fu ñu bey lawtanu réseñ ngir defare biiñ ak tóor-tóor yi ñu defare latkoloñ. Dafa nekkoon ca kaw benn déndu tund, maanaam 'palato'. Yaatuwaay ak guddaayu palato ba bu ne 1800 meetar ya la, te mu nekk 90 meetar lu gën a kawe niwo Ancos. Amoon na màggalukaay ca yàllay xërëm ju jigéen ju tudd itam Dafëne. Waa Ancos gëm nañu woon ne Dafëne nit la woon, ki Apolo, benn yàllay Gereg, soppoon. Apolo dafa ko dàqe di dàqe ba ci mujj Dafëne dafa soppiku nekk as ngarab bu tudd 'loriye'. Goxu Dafëne amoon na benn sardin walla park bi ñu defaroon ngir bànneex rekk bu am wëraayu 16 kilomet. Ca biir màggalukaayu Dafëne amoon na ay sëriñ yu jigéen yu nekk gànc yu bare. Guddi gu nekk ci seen turu diine ñu defaat li amoon ca nettali ba, maanaam jaamukat ya doon nañu dàqe sëriñ yu jigéen ya ci biir garabu loriye yi ci biir sardin ba, ba jàpp leen di séy ak ñoom.
Buuru Room Ogust Sesaar samp na benn po 'olimpik' (Jeux D’olympique). Ñeenti at yu nekk po boobu indi na ay joŋantekat yu bare ngir rawante ci diiru 30 fan ci daw, tëb, sànni xeej ak fitt, rawante fas ak sareet, bëre ak ñoom seen. Amoon na itam rawante ca misik ak ci tari nettali.
Gis nañu ne ay at gannaaw deewu Kirist, mbooloo ñi gëm ca Yerusalem fal nañu benn waa Ancos bu tudd Nikolas ngir mu bokk ca juróom ñaar yi doon toppatoo yëfu mbooloo ñi gëm (Jëf 6:5). Xebaar bu baax bi egg na Ancos gannaaw deewu Ecen daanaka atu 40 g.K. (Jëf 11:19-21). Ñi ko indi ay Yawut yi làkk Gereg lañu woon, yi jóge dunu Sipar ak dëkku Siren ca Libi. Ñoom def nañu lu bees. May nañu Gereg yi topp Yeesu ci lu sësul ca xaraf walla yeneen aada Yawut. Mbooloo bu mag gëm na Boroom bi. Foofu lañu jëkk tudd taalibe Kirist 'Gaayi Kirist' (Jëf 11:26). Ci bu jëkk tur boobu turu foontoo la woon. Waa Ancos dañu doon siiw ndax ni ñu doon foontoo nit. Daanaka fukki at gannaaw ga, amoon na ca ña gëm ca Yawut ya ca Yerusalem, ña jaaxle ndax yu dul Yawut yu topp Yeesu te kenn xarafalu leen. Werante wu réy amoon na ba tax ñu def genn géew ca Yerusalem, 650 kilomet fu sore Ancos, ngir waxtaan ci.
Am-ami ñi gëm may na leen ñu mënoon a yónni ndimbal ca ña gëm ca Yerusalem (Jëf 11:27-30). Tamit ca mbooloo ñi gëm ca Ancos la Pool jóge ngir tas xebaar bu baax ba ci biir yu dul Yawut ya, te ca Ancos la dellusi yoon bu nekk – maanaam Ancos dafa nekkoon mel ni màkkaanam. Ñetti tukkeem yépp dafa tàmbali Ancos. Ca jamonoom, mbooloom ñi gëm ca Ancos moo gën a am taxawaay bépp mbooloo ci mbiru ni mbooloom yi ca àddina sépp doxe, xëyna bu dul mbooloom ca Yerusalem.
Tey jii dëkk bu ñàkk solo la bu tudd Antakya ci Tirki (Turquie). Am na 35.000 nit kese, ay toppkatu egëliis gereg yi des ci biir am réewu jullit yi.
Ancos ca Siri feeñ na ca Jëf 6:5; 11:19-27; 13:1; 14:26-15:3; 15:22,23,30-33,35; 18:22-23; Gal 2:11
This is an excerpt from the article Ancos ci Siri from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


c: text/html

text:
Waallu bitim reew bataaxalu Ayatollah Xamanayii njiitu revolution bi ci reewum Iran ci ajj gi móólnañuko ci yeenekaay bu neekk ci reewum Sierra Leone ci nimbalu ki nga xamni moo teewal reewum Iran ci waallu caada ca reewum Sierra Leone
Këru tasukaayu xabaaru al xuraan yi (ikna) te neekk ci Iran xabaarna ni: suñu baayee xel ci solo gi nga xamni bataaxalu Ayatollah Xamanayii amnako borom xam xam yi ak xalaatkatu reewum Sierra Leone ak ñi nga xamni dañii yënggu ci waallu xalaat yëpp ci reew mi moo waral ñu taannko móólko defko ci yeenekaay yi
Taskatu xabaaru reewum Sierra Leone bataaxal bii ñungi jëlee ci biblioteque bu ndaw bi nga xamni moo teewal reewum Iran ci reewum Sierra Leone ci waallu caada wesaareko ci reew mi yëpp
Li jara xam mooy bataaxalu njiitu revolution reewum Iran bii ñungi def ci yeenekaay biidi Ayubii ak News yezen ak yeenekaay biidi Times ak yeneeni yeenekaay
1304553

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
LI ÑU YOKK CI WAXTAAN YI NEKK CI TÉERE BII
Reeru Boroom bi : Fàttaliku buy màggal Yàlla
Dañu sant karceen yi ñuy fàttaliku deewu Kirist. Fàttaliku boobu, “ reeru Boroom bi ” lañu koy woowe (1 Korent 11:20). Lu tax mu am solo lool ? Kañ lañu koy def ak naka lañu ko war a defe ?
Ci atum 33 ci suñu jamono, ci guddi bésu Jéggi bi yawut yi doon màggal la Yeesu Kirist taxawal Reeru Boroom bi. Benn yoon kese ci at mi lañu doon màggal bésu Jéggi bi, maanaam bésu 14 ci weer wi Yawut yi doon woowe Nisan. Ngir mën a xam kañ la bés boobu di tombe, yawut yi dañu doon xaar ci at mi, ci diggante màrs ak awril, bés bu bëccëg ak guddi doon def ñoom ñaar ñépp 12 waxtu. Bés bi weer wi di njëkk a feeñ te mu jege jamono jooju, ci la weeru Nisan doon tàmbali. Bu 14 fan weesoo ginnaaw bés boobu, bu jant bi sowee, ci lañu doon màggal bésu Jéggi bi.
Yeesu dafa màggaloon bésu Jéggi bi ak ay taalibeem. Mu dàq Yudaa Iskariyo, sog a taxawal Reeru Boroom bi. Reer boobu moo jël palaasu bésu Jéggi bu yawut yi doon màggal. Moo tax benn yoon kese ci at mi lañu war a màggal Reeru Boroom bi.
Lii la téere Macë wax : “ Yeesu jël mburu, sant Yàlla, damm ko, jox ko taalibe ya. Mu ne leen : «Jël-leen lekk, lii sama yaram la.» Gannaaw loolu mu jël kaas, sant Yàlla, jox leen ko. Mu ne leen : «Yéen ñépp naanleen ci, ndaxte lii sama deret la, ji fas kóllëre gi, te mu tuuru, ngir ñu bare jot mbaalug bàkkaar yi.» ” — Macë 26:26-28.
Am na ñu gëm ne Yeesu dafa soppi mburu boobu, def ko yàpp, soppi biiñ bi, def ko deret. Waaye bi Yeesu doon joxe mburu mi, dara deñul woon ci yaramam. Ndax ci dëgg, taalibe Yeesu yi dañu lekk yaramu Yeesu te naan itam deretam ? Déedéet. Bu loolu amoon, dañuy doon ñuy lekk nit. Te duñu topp li Yàlla santaane (Njàlbéen ga 9:3, 4 ; Lévitique 17:10). Ni ñu ko waxe ci Luug 22:20, Yeesu nee woon na : «Kaas bii mooy misaal kóllëre gu bees gi Yàlla fas jaarale ko ci sama deret, ji tuuru ngir yéen.» Ndax kaas bi ci boppam moo nekkoon «kóllëre gu bees gi Yàlla fas» ? Loolu mënul nekk. Ndaxte kóllëre dafa nekk li ñuy waxtaan ba juboo ci. Du lu ñu mën a téye ci loxo.
Kon mburu mi ak biiñ bi, ay misaal kese lañu. Mburu mi mooy firnde yaramu Yeesu bu mat. Mburu mi desoon ci reeru bésu Jéggi bi la Yeesu jëloon. Mburu moomu amul woon lawiir (Gàddaay gi 12:8). Biibël bi dafay jël lawiir ngir misaal bàkkaar walla luy yàq. Kon mburu moomu mooy firnde yaramu Yeesu bu mat bi mu nangu saraxe. Amul woon benn bàkkaar. — Macë 16:11, 12 ; 1 Korent 5:6, 7 ; 1 Piyeer 2:22 ; 1 Yowaana 2:1, 2.
Biiñ bu xonq bi mooy firnde deretu Yeesu. Deret boobu mooy fas kóllëre gu bees gi. Yeesu nee woon na ne deretam dina tuuru ngir «mbaalug bàkkaar yi». Doomu Aadama yi dinañu mën a sell ci kanamu Yàlla te séq ak Yexowa kóllëre gu bees gi (Yawut ya 9:14 ; 10:16, 17). Kóllëre googu, maanaam li ñu waxtaan ba juboo ci, dafay tax 144 000 karceen yu takku ci Yàlla mën a dem asamaan. Foofu dinañu nekk ay buur ak ay saraxalekat ngir indil doomu Aadama yépp ay barke. — Njàlbéen ga 22:18 ; Yérémi 31:31-33 ; 1 Piyeer 2:9 ; Peeñu ma 5:9, 10 ; 14:1-3.
Kan moo war a jël ci mburu mi ak ci biiñ bi ñuy jàllale bi ñuy fàttaliku deewu Yeesu ? Ci yoon, ñi bokk ci kóllëre gu bees gi kese, maanaam ñi am yaakaar dem ca asamaan, ñoo ko war a jël. Xel mu sell mi moo leen di xamal ba mu wóor leen ne, Yàlla dafa leen tànn ngir ñu nekk ay buur ca asamaan (Room 8:16). Ñooñu bokk nañu itam ci kóllëre Nguur gi Yeesu fas. — Luug 22:29.
Ñi am yaakaar dund ba fàww ci Àjjana ci kaw suuf nag ? Dañuy topp li Yeesu santaane te teewe Reeru Boroom bi. Waaye dañuy ñëw di déglu ak teggin. Duñu jël ci mburu mi ak ci biiñ bi. Seede Yexowa yi dañuy màggal Reeru Boroom bi benn yoon ci at mi, maanaam ci bésu 14 Nisan bu jant bi sowee. Màggalu bés boobu dafa am solo ci karceen yépp, bu dee sax tey ci àddina si sépp, ay junniy nit kese ñooy wax ne am nañu yaakaar dem ca asamaan. Bés boobu dafay may ñépp ñu mën a xalaat ci mbëggeel bu réy bu Yexowa Yàlla ak Yeesu Kirist wone. — Yowaana 3:16.


text:
Melosuufug Afrig
Goxub Afrig moom benn la ci goxi Àdduna Ju Yàgg ja, moom nag ab joor bu réy ci jéeri la, géej xottiwu ko (jaarul ci biiram) du caagéenug dóox (golfe). Moom nag mi ngi nekk walla mi ngi féete ci xaajub kol-kol bu penku bi.
Gox bi nag mi ngi tallaliku ci diggante ñaari rëddi gaar yii : 37º ci tus-wu-taxaw wu bëj-gànnaar ak 35º ci tus-wu-gaar wu bëj-saalum. Bu ko defee rëddu yamoo wi jaar ci diggam, daal di koy séddale ñaari xaaj: benn xaaj bi di bu bëj-gànnaar, nekk nag ci xaaju kol-kol bu bëj-gànnaar bi, beneen bi di bu bëj-saalum, féete ci xaaju kol-kol bu bëj-saalum bi. Ci noonu gëwéelub sànkar moom ñëw romb ca genn wàllam gu bëj-gànnaar ga, gëwéelub tef ñëw jaar ca geneen wàll gu bëj-saalum ga. Bu ko defee rëddu Grinits (rëddu tus-wu-taxaw wi ) romb ca catam lu sowwu la.
Moom nag dafa tiim ak tefesam yi ci wàllug bëj-gànnaar géej gi ñuy wax Géej gu Diggu gi, mooy li ko tàqaleek goxub Tugal, waaye fu jege Tugal lay doon, bu dee fa tollook Doju Taariq (Jibraartaar). Bu dee ci penku bi day tiim Géej gu xonq gi ak mbàmbulaanug End gi, ñoom ñaar ñoo koy tàqaleek goxub Asi ak Oseyaani, waaye luy jege Asi la ca Baabul Mandab ak barsaqu Suwes, ci sowwu bi nag mi ngi sapp (tiim) ci mbàmbulaanu Atlas gi ko tàggaleek ñaari goxi Aamerig yii di: Aamerig gu bëj-gànnaar gi ak gu bëj-saalum gi.
Afrig nag nekk gi mu nekk ci diggante goxi Àdduna ju yàgg ja, tax na bu baax ba xayug Isipt gu yàgg gu kawe ga, man a tas ba àgg ci xeet yu bari ci ñaari gox yii, Asi ak Tugal.
Goxu Afrig mooy ñaareelu gox bi gën a yaatu ci goxi àdduna bi, ndax tolluwaayam àgg na ci 30 milyoŋi kilomet yu kaare, maanaam lu tollook 1/4 tolluwaayu goxi àdduna ju yàgg ja, walla lu tollook réew mu tollu ne Isipt nga ful ko fanweeri yoon.
Ngir woomle gu réy gi gox bi def ci wàllug mbay, dundat ak mbell, sancaani sowwu yi (waa Tugal yi) tegoon nañu ko loxo, waaye ay askanam jug def ay fipp yu toftaloo ngir gore ci canc gi (colonialisme), ci noonu ñu ëpp ci ñoom mujj temb, sancu yi ci mujj a temb nag ñooy yu Portugaal yi, ñoom de xeex nañu xeex yu tar ngir jot séenug tembte.
Tëraliin
Melosuuf ci jëmm[Soppi]
Nin ko junjee ci kaw, Afrik doon na gox bu rey. Ci tëddaayam, so jële penkoom jëm sowwu mat na 7500 (juroom ñaar fukk ak juroomi temeer) km, bëj-gànnaaram ba bëj-saalum tollu na ci 8000km (juroom ñetti fukki junni) ci guddaay.
Diwaan yu mag yi[Soppi]
Diwaan yu mag yi bari nañ loo:
Melosuufug nite[Soppi]
Nit ñi ci gox bi[Soppi]
Reew yi nga xam ne seenug yorte(administration) dafa néewal, lim yi ñuy joxe doonu ñu yu matale (limbare (statistique) yi defu ñu leen ci anam gi war). Ci 1975 : 302 miliyoŋ i way-dëkk Ci 2001 : 591,3 miliyoŋ i way-dëkk (ki ko wax : PNUD) Ci 2005 : 803,690 miliyoŋ i way-dëkk (ki ko wax : World Bank ndeyi-koor 2006) Gisjiital ngir 2015: 866 miliyoŋ i way-dëkk.
11% gu way-dëkk gi ci adduna bi, mi ngi ci Afrik gu bëj-saalumu-Sahara. yokkuteg nit ci Afrik doon na bi gën a gaaw ci adduna bi (21% ci ay way-dëkk yu ciy yokku at mu nekk).
Doon na aw askan gu bariy ndaw, ñi ci ëpp 17 at la ñu am (te ci adduna bi yëpp 23 at la). 45% yu waa-afrik 15 at (fukki at ak juroom) la ñu am. te ñi ëppal 65 at, 3% lañ ci askanam (lang ak 13% ci li des ci adduna bi).
Judd gi : 43 ci junni boo jël (26 ci junni ci adduna bi), 6 doom jiggeen ju ne ci lu ëpp(2,8 ci adduna bi).
Yaakaarte dund gi(li nga yaakaar a dund): 48.8 at
Ndeete gi: 47,5 ci junni
Ndeeteg (mortalité) xale yi 100 ci 1000 (junni bu ne teemeer a ciy dee).
Xeet yi[Soppi]
gëstukat yi ci li ñeel xeet, gis nañ ay mbooloo xeet yu bari ci Afrik:
- Pigme yi: neenañ bokk nañ ci mbooloo yi gënn a yagg. Ci seen taariix, ñoom ci all bi rek la ñuy dund. Seen jafe-jafey dund day yokk rek ndax all bi ñuy dagg ay garabam.
- Waa-ecopi, Waa-somali ak Tubu yi: ñoom naar yi lañu gënn a jege, rawatina ci wallu làkk.
- Waa-afrik yu ñuul ñi: Waa-sudaan(senegaal...), Waa-ginne yi, Bantu yi(Kongòo, Afrik gu diggu), Masay yi, Tutsi yi.
- Tubaab yi: ñi nga xam ne Tugal la ñu cosaanoo.
- Waa-madagaskaar
Kuuteeg làkk yi[Soppi]
Ñoo ngi koy xayma ci 200 ak 2000 làkk walla waxin (làkk dañ koy bind te waxin ci lammiñ lay yem) ci Afrik. Dañ leen seddale ci ay mbooloo, maanaam làkk yi am ag mbokk.
- Mbooloo làkku bantu: yii ci la ñu bokk, lingala, duala, kikongo, kilari. Ñi ëpp ci ñi koy wax diggu afrik la ñu dëkk.
- Kiswahili (ci mbooloo bantu la bokk): 15 miliyoŋi nit, ci penku Afrig
- Ausa: ci yii reew, Niser, Niseriya, Cadd
- Mandeŋ: 6 miliyon i nit(Mali, Burkina-faso, Senegaal,...)
- Wolof: 11 miliyon i nit (Senegaal, Mali, Gambi, Moritani,...)
Lu ëpp ci làkk i Afrik yi, du ñu ay làkku nguuru reew ya ñu leen di làkkee, maanaam duñ leen jngale ci daara yi, ngur gi du leen jëfëndikoo.
Ñetti làkk rekk ñooy làkk i seen nguuru reew, di seen làkku cosaan: Lesoto, Ruandaa, Burundi.
Kuuteeg diine yi[Soppi]
- Lislaam: 260 miliyoŋ i taalibe. Ci sowu ak ci penku Afrik la ëppee doole, lu wuuse bëj-gàannar gi.
- Diiney Kirist: 220 miliyoŋi taalibe
- Diiney cosaan: ñoo gi koy xayma ci 100 miliyon i taalibe, waye war na kaa ëpp.
Ñugg-ñugg yi[Soppi]
Goxub Afrig ñi koy xàmmee ci suufam su bari si ay laamaar, ba tax na sax ñu koy niroole ak tappaan bu ñu dëpp, boo xoolee di nga gis ne penku gox bi ak bëj-saalumam ñoo gën a yekkatiku bëj-gànnaaram ak sowwoom, te it dinga man a gis laamaar yii:
Laamaaru Tàkk gu mag gi : day tàllaliku ngir daj mbooleem bëj-gànnaaru gox bi, dale ko ca géej gu xonq ga ci penku bi, ba ca mbàmbulaanug atlas ci sowwu bi, dees na fa gis it ag kaw-suuf gu bariy melo: ay laamaar, ay tundi xeer, yu beeñ (dune) ak xur yuy faral a am ay waaha (oasis).
Doji Atlas yi: ñoom ñi ngi nekk ci gën jaa soriy bëj-gànnaaru sowwu gu Afrig, ci réewi Maxrib Bu Araab bi, bu ko defee ñu tàlleeku nag yor melokaanu ay càllalay doj, dale ko ca bëj-saalum gu sowwu gi ba ci bëj-gànnaar gu penku gi, ñu ëmb nag ci seen biir ay laamaar yu kawe yu ay ngéej yu saf xorom di diggale , ñu xame leen ci turu Shutuut .
Xuru mbalkam Kongoo mi: mi ngi ci xolub gox bi, fa la dexug Kongoo giy dawe aki caram yu limu yi, di sotti ci sowwu bi ci mbàmbulaanug atlas gi.
Doji géej gu xonq gi: càllalag doj la gu kawe, tàlleeku bawoo bëj-gànnaar, ba bëj-saalum, feggook nag tefes gu sowwu gu géej gu xonq gi ci Isipt ak Sudaan.
Laamaaru Ecoopi: mooy bi gën a kawe ci laamaari Afrig yi, fa la ñatti car (affluents) yu am solo yu dexug Niil gi di balle ñooy: Sobaat, ak Niil gu bulo gi ak Atbara, bu ko defee yobbaale ndoxi mbënd yu bari yi ci jamonoy taw bi, ngir denc leen ci ngéejus Naasir ba waa Isipt di ci man a jariñu, mu leen di indil ag naataange.
Laamaaru ngéeji yamoo yi: moo ci gën a néew ag yekkatiku, fa la cari Niil gu yamoo gi di balle, ñoom ñi nga xam ne seeni ndox ña nga leen di jële ca ngéejus Wiktooria, mooy ngées su neexum ndox si gën a réy ci yu àdduna bi, mooy jox Niil ndox li ëpp ci weeri at mi
Laamaaru bëj-saalumu Afrig: moo gën a yaatu te gën a yëkkatikoodi, am na nag yenn dex yu ko dog, am ci yu ciy sotti ci penku bi, ci mbàmbulaanug End, (niki Simbisi ak Lombobo), am yu ciy sotti ci sowwu bi ci mbàmbulaanug Atlas niki Orang
Kilimaa[Soppi]
Rëddu yamoo wi moo séddale Afrig def ko ñaari xaaj : bu bëj-gànnaar ak bu bëj-saalum, looloo waral ag tolloo am ci goxi kilimaa yi ci bëj-gànnaaru rëddu yamoo wi ak ci bëj-saalumam. Li ëpp ci goxu Afrig it mi ngi nekk ci diggante gëwéelub sànkar bi ci wàllug bëj-gànnaar ak bu tef bi ci wàllug bëj-saalum gi, looloo waral kilimã bu gëwéel bu tang bi daj Afrig gépp lu ci dul catam yu bëj-gànnaar gu sowwu gi ak yu bëj-saalum gu sowwu gi, foofa kilimã bu géej gu diggu ga’a fa nekk. Jamonoy taw yi tam wuute nañu, bariwaayu taw bi it wuute ci barab ak moroom ja.
Tawi Yamoo yu bari yi danañuy faral a sottiku ci tefesug Gana gi, ak [Mbalkam Kongóo|mbalkam Kongóo]] mi diirub at mépp.
Taw yu kojug dig, yu noor yu sakkan yi, ñi ngi faral di rot ci bëj-saalumu Sudaan ak Laamaaru Ecoopi.
Taw yu diggdoomu yi ñi ngi wàcc ci digg Gox bi, ca bëj-gànnaar ak bëj-saalumu diwaanu yamoo bi.
Taw yu néew yi ñi ngi rot ci bëj-saalumu tàkk gu mag gi ak bëj-gànnaaru tàkkug Kalahaari gi.
Tàkk gu mag gi nekk ci bëj-gànnaaru Gox bi nag moom daanaka du taw ak tàkkug Kalahaari gi nekk ci bëj-saalumu sowwu Gox bi.
Tawi sedd bi danay rot ci bëj-gànnaaru Gox bi, ak bëj-saalumam gu sowwu gi ngir gelawi Kalahaari yay upp ca bëj-saalumu sowwu Gox bi.
Melow kilimao bi ci noor bi ( noorub bëj-gànnaar bi) sulye – nii la tënkoo:
Tàngoor[Soppi]
Jant bi day jamu ci gëwéelub sànkar bi, bu ko defee tàngoor wi yékkatiku ci xaaju Gox bu bëj-gànnaar bi, nekk nag di lu yam te taradi ca xaaju Gox bu bëj-saalum bi.
Naj gu jawwu gi (pression atmosphérique) , ngelaw li, Taw yi:
Jant bi day jamu ci gëwéelub sànkar bi, ci bëj-gànnaaru Gox bi, bu ko defee tàngoor wi yékkatiku, naj gu jawwu gi daal di woyof, te fekk naj gu jawwu gi mi ngi gën a am doole ci mbàmbulaanug atlas gi, loolu di waral ngelawi kojug dig (saisonnier) yu bëj-saalumu sowwu yiy tawloo di jañu juge ci mbàmbulaanug atlas gi jëm ci barab bi naj gu jawwu gi di gën a woyofe, bu ko defee taw yi daal di rot ci Tefesug Gana gi, ak Laamaaru Ecoopi ak bëj-saalumu Sudaan.
Ci at mépp day taw ci Digg Afrig, ca la wër Rëddu Yamoo wa, taw yooyu nag ñi ngi leen xame ci turu (Tawi yéegal yi).
Melow kilima bi ci sedd bi (seddub bëj-gànnaar bi) samwiye – nii la tënkoo:
Jant bi day sampu ci Gëwéelub tef, bu ko defee tàngoor wi yékkatiku ci xaajub Gox bu bëj-saalum bi, daal di wàcc maanaam neew doole (moom tàngoor wi) ci xaaj bu bëj-gànnaar bi, loolu mooy tax naj gu jawwu gi di néew doole ci bëj-saalumu Gox bi, tey am doole ci diiwaanu Tàkk gu mag gi, ci noonu la uppug ngelaw yu yaxantu yu bëj-gànnaaru penku yu fendi yi di àgge ba ci digg Gox bi daanaka.
Ngelawi sowwu yu safaanu yiy tawloo (ndax ci Mbàmbulaanu Atlas lañuy juge) dañuy upp, di rotal ay taw ci tefesi bëj-gànnaaru penku yu Gox bi, ngelaw yii nag dañuy àgg ci tàkk gu mag gi, di lu fendi. Te tam Tàkk gi jamono ju nekk ngelawi yaxantu yu tàng yi danu koy upp.
Ngelawi yaxantu yu bëj-saalumu penku yiy tawlo dañuy upp ci tefesi bëj-saalumu penku yu Afrig yi, bu ko defee taw yi rot, ñuy sutuxlu ci biir ci kaw Laamaaru Bëj-saalumu Afrig, bu ko defee ñu àgg ciw tàngoor ba ca Tàkkug Kalahaari, ci bëj-saalumu sowwu Afrig.
Diiwaani kilima yi[Soppi]
- Diiwaanu Yamoo bi: moo nekk ci diiwaan yu suufe yi, ci ñaari wàlli rëddu Yamoo wi, diggante rëddu gaaru 5º ci bëj-gànnaar ak rëddu gaaru 5º ci bëj-saalum, mooy mbalkam Kongoo mi, Tefesug Gana gi, ak yenn diiwaan yi ci joor (plaine) gu tefes gu penku Gox bi, tàngoor wa lu kawe la, taw ya lu bari la ci at mi mépp, waaye dañuy gën a tar ci li gën a jege rëddu yamoo wi, ngir sampu ak jamu gi fi jant biy def ci ñaari xaaji-jamono yii
- Diwaanu gëwéel bi: mooy bëj-gànnaar ak bëj-saalumu diiwaanu Yamoo bi, ci diggante rëddu gaaru 5º - 18º ci bëj-gànnaar ak bëj-saalum, day tàng tey taw ci noor bi, tey nugg te fendi ci sedd bi, taw yi nag day gën di néew lu ñu gën a sori rëddu Yamoo wi.
- Diiwaanu kojug dig bi: mi ngi nekk ci Laamaaru Ecopi , taw ya fay am yu noor lañu te yu bari lañu, ngir upp gi fa ngelawi kojug dig yu bëj-saalumu sowwu yiy tawloo di upp ci noor bi, ñooy ngelaw yooyu di bawoo ci mbàmbulaanug atlas ak mbàmbulaanug end.
- Diiwaanu tàkk bi: mooy tàkk gu mag gi nekk ci bëj-gànnaaru gox bi, ak tàkkug Klahaari gi ci bëj-saalumu sowwu gox bi, barab la bu goxe (continental), bu néewi taw, ngir upp ga fa ngelawi yaxantu yu fendi yiy upp.
- Diiwaanu géej gu diggu gi: mi ngi nekk ci joori bëj-gànnaar yu gox bi, tiim nag géej gu diggu gi, nekk it ci cat lu bëj-saalumu penku bi, fu tàng te fendi lay doon ci noor bi ngir upp ga fa ngelawi yaxantu yu fendi ya di upp, di fu nugg tey taw ci sedd bi ngir li fa ngelawi safaanu yu sowwu yiy tawloo di upp.
- Diiwaan biy boroom tàngoor wu yam wi: mi ngi ci tefesi bëj-saalumu penku gox bi, fuy taw lu bari la ci noor bi, di taw lu néew ci sedd bi, ngelawi yaxantu yu bëj-saalumu penku yi dañu fay upp ci at mi mépp.
Diiwaani gàncax yi[Soppi]
Gott yu Yamoo yi: ñi ngi ci fu ëpp ci mbalkam Kongoo mi, ci tefesug Gana gi, ak cig wàll ci tefes gu penku gu gox bi. Tàngoor wa lu fa tar la, taw ya lu fay bari la ci at mi mépp, looloo tax ay gott yu fatt, yu am ay garab yu réy, yu kawe te yaatuy xob te jegee di fa am, seeni bànqaas di rabbaloo, bu ko defee ay gàncax di leen wër fu nekk, di ñàpp nag ngir àgg ci leerug jant bi nga xam ne du àgg ci suufus gott sii fees dell aki taa-taa aki déeg aki tepp-tepp, fii nag ab judduwaay la ñeel ay gétti yo (barab bu bariy yo la)
- Gott yu kojug dig yi: gott yu kojug dig yi danuy nirook gott yu Yamoo yi, waaye ñoo gën a gàtt, ñi ngi nekk nag ci Laamaaru Ecopi ak bëj-gànnaaru tefesug Gana gi, ci Dunu Madagaskaar, ak ci Tefesug Afrig gi mu janool.
- Ñaxi Sawaana yi: ñi ngi ci diiwaan yu suufe yu gëwéel yi, ci bëj-gànnaar ak bëj-saalumu gott yu Yamoo yi, ak ci Laamaaru ngéej (lac) yu Yamoo yi ngir kawe ga mu kawe, bu ko defee ñax yu gudd yi di fa màgg (guddaayu ñaar ba ñatti meetar), ay garab di leen rax. Taw ba fay am bu noor la, te bu néewee - moom taw bi – te ab digam gàtt, garab yi dañuy jekki-jekki fàddu, bu ko defee ñax yi nuy wax Sawaana yu ñu wuññi yi des fi. Lu ñu gën a sori Sawaana yu ñu wuññi yi, tey gën a jege Tàkk gi, taw yi di gën a néew, ñaxi Sawaana yu ndόol, yu gooy yi di gën a feeñ.
- Gàncax yu Tàkk gu tàng gi: ñi ngi ci Tàkk gu mag gi ak ci tàkkug Somaali gi ak gu Kalahaari gi, taw ya foofa lu néew la, looloo tax gàncax yu gàtt a fay màgge, yu ami dég, yu ndawi xob, walla yi li ñuy wax (cire) daakaame walla njooy-njooy di muur, walla ñuy yu yor xob yu dijj, yuy denc ndox niki Sabiir, walla ñuy ay garab yu yor ay peer yu gudd niki garabu tàndarma.
- Gàncaxi Géej gu diggu gi: ñi ngi ci tefesi bëj-gànnaaru sowwu Afrig, ak ca gën jaa soriy bëj-saalumu sowwu Afrig, taw ya fa am yu jamonoy sedd la, garab ya day wert saa su nekk, yenn ya yu guddi peer lañu niki yu reseñ ya, yeneen ya seeni xob day muurook daakaande (cire) niki garabi limoŋ yi ak suraas, bokk na ca garab ya fa am ba tay : Saytoon, Koko, Ron, Kooni
- Gotti Diiwaan bu Siin bi: yii gott ñi ngi màgge ci tefesug bëj-saalumu penku gu gox bi, ya ëpp solo ciy garabam : Sanawbar, baloot ak xay, nit di leen dagg, ngir bay ci barab yi ñu nekkoon.
- Ñaxi barab bu diggdoomu bi: ñi ngi ci digg Laamaaru Ecopi, ci bëj-saalumu Afrig, fi ñuy tudde diiwaanu Fald, taw ya fay am yu noor lañu, ñax yu diggdoomu yi di fa sax, yooyu ñax ak barab yooyu ñuy sax, dees leen di jàppe ay gën ji sàmmuyaay ñeel lu aju ci yar ag jur.
- Gàncaxi doj yi: mi ngi ci Laamaaru Ecopi, ak Lamaaru ngéej yu Yamoo yi, fi jóori doj yu yékkatiku yi nekk, gàncax ya day toftaloo, dëppook ni tàngoor wi ak taw bi di toftaloo, bu ko defee gàncaxi diiwaan yu tàng yi di sax ci ron doj yi, di jàll ba ci gàncaxi diiwaan yu sedd yi, ba ci yuur (galaas) yi ci kaw njobbaxtal yu kawe yi.
Afrig gu Bëj-saalum • Alseeri • Angolaa • Bene • Botswana • Burkinaa Faaso • Buruundi • Kamerun • Kap Weer • Réewum Diggu Afrig • Bennoo yu Komoor • Kongóo-Brasaawiil • Kongóo-Kinshasa • Kot Diwaar • Jibuti • Isipt • Eriitere • Ecoopi • Gaboŋ • Gaambi • Gana • Gine • Gine-Bisawóo • Gineg yamoo • Keeñaa • Lesoto • Liberiyaa • Libi • Madagaskaar • Marook • Malawi • Mali • Móoris • Gànnaar • Mosambik • Namibi • Niseer • Niseeriyaa • Ugandaa • Ruwandaa • Sahara gu Sowwu • Sao Tome-ak-Principe • Senegaal • Seysel • Siraa Leyoon • Somali • Sudaan • Suwaasilaand • Tansani • Cadd • Togo • Tuniisi • Sambi • Simbaawe


text:
Weeri wolof
Weeri wolof, ci arminaatu gàddaay gi, walla bu jullit ñi mbaa bu Lislaam, ab arminaat bu weer la, buy sukkandiku ci doxiinu weer wi ngir xam ak natt weer wi. Jullit ñi danañu ko jëfandikoo ci bépp barab, rawati na ngir natt ak xam xew-xewi ak bisi diine yi. Ki ko sos nag mooy Omar Ubn Xattaab (g.m), daal di def gàddaayug Yonent bi (j.m) juge Màkka dem Madiina muy ab tàmbaleem, looloo waral deesi tudde ko arminaatub gàddaay gi. Ak doonte arminaat bi ci jamonoy jullit ñi lañu ko sos, teewul turi weer yi ak arminaatub weer ñu leen daa jëfandikoo ca jamonoy réer ga (jaahiliya, maanaam njëkk Lislaam)
Yenn ci réewi araab yi, mu ci mel ne Araabi Sawdit -moom ci nguur geek askan wi - dañuy jëfandikoo arminaatub gàddaay gi niki arminaat bu kilifawu di ci taariixe ci bindante yiy am ci diggante liggéeyuwaayi nguur gi, waaye nag lu ci dul moom, askani araab yi ci des yépp de beneen bi lañu miin te moom it lañuy jëfandikoo muy bu judd gi (juddug yonent Yàlla Isaa (j.m)).
Arminaanub gàddaay gi mi ngi ame ci 12 weer yu weer, maanaam atum gàddaay gi mi ngi tollook 354 bés daanaka, maanaam 354.367056 bés. Weer wi ci arminaatu gàddaay gi, benn mu nekk 29 walla 30 bés (ndax doxug weer wu feeñ wi 29.530588 bés la). Ginnaaw nag wuuteg 11 fan am na ci diggante arminaatu judd gi ak bu gàddaay gi, ñaari arminaat yi duñu jamonoo mukk (duñu tolloo mukk) looloo waral dëppale leen di gën a jafe.
Weer ci arminaatu gàddaay gi[Soppi]
- Tamxarit
- Diggi-gàmmu
- Gàmmu
- Rakki-gàmmu
- Rakkaati-gàmmu
- Maami-koor
- Ndeyi-koor
- Baraxlu
- Koor
- Kori
- Diggi-tabaski
- Tabaski


text:
Visite de Abdoulaye Wade chez Serigne Sidy Mokhtar Mbacké à Tawfekh
Description
Visite du Président Abdoulaye Wade à Tawfekh chez Serigne Sidy Mokhtar Mbacké
Ajouter un commentaire
Commentaires
- Ajoutée mbaye pekh. mom kou séytanéla xalis rék la geum
- Ajoutée yené lène rewmi diam
- Ajoutée no omar wax ng deug.mouritt yii danioo eupeul trop.on direé des mouton balli balli
- Ajoutée mais yaw yay kan omar mdr touba boy wakh wakh si lo kham imbecil
- Ajoutée yen yena beug guerre way on y va danguen se ñiariñ li
- Ajoutée senegal filék bayiwouniou diébeul senebop sii serigne douniou meuseux avencer jaméé c koi diébeulou c la mérd.mane kouy nélaw goudii douma diébalou sii mom.yalla moy sama léép founéé sii mom rék la wéérou.senegal ay diouliikat niofa eup ay dioulitt dioulitt beurétoul senegal ay fénkat bokalékatt rék mo bary senegal.les mourrid mom daniou yakarnéé nio mom senegal walla nio mom all diaana.
- Ajoutée biento la guiérr au senegal.sa vien au touba les mourid.entr les autre religion au senegal
- Ajoutée kiii daal wakhou sabotage rék lay wakh.wayéé dinguén hamné maky iléé jeun.nandité.mbaye pekhe mom vré saytanéla faroul féén.escraux bou bonne


text:
REZULTATELE CAUTARII:
is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69
is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 online, film is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 online subtitrat, film is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 subtitrat in romana, filmul is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 online, descarca is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, vizioneaza is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, subtitrare is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 calitate hd, filme online, seriale online, vezi is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 HD, download is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 torrent, descarca is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, vezi online is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 subtitrat, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 youtube, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 gratis, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 film, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 full, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 film online, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 2013, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 2012, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 online subtitrat, Traducere is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 mp3, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 peteava, ver is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 online, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 peliculas online, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 subtituladas, descargar is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, descargar peliculas, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 blu ray, pelicula is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, series online, series is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 temporada, vezi online is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 - trailer, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 voyo.ro, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 videoclip, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 dvdrip, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 xvid, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 torrent, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 torent, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 2013, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69 integral, is pyaar ko kya naam doon tradus in romana ep 69
Filme HD Seriale HD Online subtitrate in limba romana 2014
Filme online HD gratis
Aici puteti viziona toate filme noi aparute in format HD subtitrate in limba romana. Va dorim vizionare placuta.
Seriale online HD gratis
Aici puteti vedea toate serialele pe care nu le-ati putut viziona in decursul zilei. Va dorim vizonare placuta.
Desene animate online
Pentru cei mici am pregatit cele mai noi desene HD
Vizionare placuta!


text:
Ndimbal:Nooy sose aw Xët
Xët wii da lay won sosinu xët wu bees, moo xam jukki bu bees nga fay dugal walla leneen.
Seet balaa benn sosteef[Soppi]
Balaa ngay sos aw xët wu bees na nga bàyyi-xel ci ñett yii:
- Bu njëkk bi, ndax li nga ciy dugal du jalgati yoon?
- Bul dugal ci Wikipedia ay mbind walla ay nataal te amoo sañ-sañ bi. Bés bu nekk di nañu fi fare ay mbind walla ay nataal, ndaxte dañ leen jëlee ci yeneen dal te amuñu ca woon benn ngigal. Li gën mooy ngeen dugal ay liggéey yu ngeen defal seen bopp walla ñu doon ay liggéey yu jóge ci ay sémb yu seen ëmbit ubbeeku. Ndax ñiy bind seeniy téere ñaare du ñu nangu kuy def seniy liggéey ci dal yu mel nii, li ñuy wax àqi aji-sos bi(droit d'auteur) doon na lu mata bàyyi-xel.
- Ñaareel bi, ndax li ngay dugal solowu na?
- Ndaxte Wikipidia bëggul ñu ciy dugal ay mbir yu kenn xamul lan lañu. Kon li nga ciy dugal war na doon lu yitteel ay nit.
- ñetteel bi, ndax xët wi amul ba noppi ci beneen tur?
Bari nañu, ñuy sàkk ay xët yu bees yu amoon ba noppi ak tur yu wuuteg yi fi nekkoon te seen ëmbit benn la, li ko waral mooy ki sàkk xët wu mujj wi seetul bu baax ndax li mu bëgga dugal am na fi ba noppi walla déet.
Nan la ñuy amee xët wu amul-dara ak kojam?[Soppi]
- Am na ay yoon ngir sàkk xët wu bees:
- ci biir jukki yu am yi ba noppi cuqal ci lëkkalekaay yu xonk yi.
- Su fekkee dangaa bëgga wax ci lu bees, lu fi nekkul woon, lu njëkk li nga wara def mooy dem ci boyotu seetukaay bi "Seet" (mooy nekk ci cammoñu xët yi), man ngaa gis jukki yi mu méngool walla ci biir ay jukki yoo ko mana dugal (soo bëggee bind ab jukki ci Kajoor, dugal ko ci biir nguuri Senegaal mooy gën). Kon nga tijji xët wi nga yaakaar ne ci biiram war nga faa mana def ab lëkkalekaay buy tudd Kajoor, boo xam ne soo ci cuqe mu yóbb la ci xëtu Kajoor wi. Nii nga koy bindee [[Kajoor]]. Day xonq, su ko defee nga tijji ko def ci li nga ci namm.
- "Ayca" moom da lay laaj ndax bëgg ngaa sos xët wi ak baat bi nga bind mu nekk kojam, su fekke amul benn jukki bu tudd noonu. Jar naa teey ak bii sosin ndax doy na ab wuute bu tuut ci baat yi mu sosloola jukki bu bees.


text:
Dottub Bëj-saalum
Baatu dottub Bëj-saalum daa am ñaari tekki: ci benn bi ab gox (Dottub bëj-saalum) la di ci beneen bi ab tomb.
Dottub Bëj-saalum mooy puju àdduna bi ci Bëj-saalum, maanaam tomb bi gën a féete Bëj-saalum ci àdduna bi. Moom ci boppam am na ñaari tekki: di nan wax dottub Bëj-saalum «gu melosuuf» ak dottub Bëj-saalum «gu bijjaakon» (dottub bijjaakon). Ñaari tomb yi bokk ñu ndaxte fi dottub Bëj-saalum gu bijjaakon di ne day aju ci coppiteeg toolu bijjaakonu àdduna bi.
Dottub Bëj-saalum mooy puju àdduna bi ci Bëj-saalum, maanaam tomb bi gën a féete Bëj-saalum ci àdduna bi. Moom ci boppam am na ñaari tekki: di nan wax dottub Bëj-saalum «gu melosuuf» ak dottub Bëj-saalum «gu bijjaakon» (dottub bijjaakon). Ñaari tomb yi bokk ñu ndaxte fi dottub Bëj-saalum gu bijjaakon di ne day aju ci coppiteeg toolu bijjaakonu àdduna bi.
This is an excerpt from the article Dottub Bëj-saalum from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
The Web's #1 Hindi Lyrics Web Site
Browse Lyrics by Title
(zindagi ye zindagi do ghadi ki zindagi kaun jaane kis bahaane maut aa jaaye (jawaani jhuum ke gaaye) - 4) - 2 (tere mere bich koyi duuri na rahe pyaas mere man ki adhuuri na rahe) - 2 manachali main manachali aisi huun main manchali kaun jaane kis bahaane baat ban jaaye (jawaani jhuum ke gaaye) - 4 (aankhein na chura ham se aankhein to mila rah na jaaye aaj koyi shikawa gila) - 2 are aa gayi main aa gayi tere liye main aa gayi kaun jaane kis bahaane raaz khul jaaye (jawaani jhuum ke gaaye) - 4 (saare ujaale badal jaayenge ham to chupake se nikal jaayenge) - 2 ruk gayi main ruk gayi tere liye main ruk gayi kaun jaane kis bahaane jaam takaraaye (jawaani jhuum ke gaaye) - 4 zindagi ye zindagi


text:
PÀCC FUKK AK ÑETT
Nañu jàppe bakkan ni ko Yàlla jàppe
Nan la Yàlla jàppe bakkan ?
Naka la Yàlla gise yàq biir ?
Naka lañuy wone ne fonk nañu bakkan ?
YONENT Yàlla Yérémi nee woon na : “ Yexowa mooy Yàlla ci dëgg-dëgg. Mooy Yàlla biy dund. ” (Yérémi 10:10, NW). Rax-ci-dolli, Yexowa Yàlla moo sàkk lépp liy dund. Lii la ko mbindeef yi nekk ca asamaan waxoon : «Yaa sàkk lépp te ci sa coobare la lépp nekke, te ci lañu leen sàkke.» (Peeñu ma 4:11). Buur bi Daawuda jagleeloon na Yàlla benn woy, ne ko : “ Ci yow la bakkan jóge. ” (Sabóor 36:9, NW). Kon, bakkan mayu Yàlla la.
2 Yexowa dafa ñuy dundal it (Jëf ya 17:28). Moo ñu may li ñuy lekk, ndox mi ñuy naan, ngelaw bi ñuy noyyi ak suuf si ñu nekk (Jëf ya 14:15-17). Yexowa dafa sàkk loolu lépp ci fasoŋ buy tax suñu dund neex. Waaye bu ñu bëggee jariñoo bu baax suñu dund, dañu war a jàng ndigalu Yàlla yi te topp leen. — Isaïe 48:17, 18.
NAÑU WONE NE FONK NAÑU BAKKAN
3 Yàlla dafa bëgg ñu fonk bakkan, muy suñu bakkan walla bakkanu jaambur. Nañu seet li xewoon ca jamono maam Aadama ak Awa. Seen doom, Kayin, dafa mere woon lool rakkam Abel. Yexowa daldi ko wax mu moytu, ndaxte mer moomu mën na ko defloo bàkkaar bu réy. Waaye Kayin faalewul li ko Yàlla wax. Mu “ dal ci kaw Abel, bóom ko ”. (Njàlbéen ga 4:3-8.) Li Kayin rey rakkam moo tax Yexowa yar ko. — Njàlbéen ga 4:9-11.
4 Ay junniy at ginnaaw loolu, Yexowa joxoon na waa Israyil ay ndigal yi leen di dimbali ñu jaamu ko ni mu ware. Li Yàlla jaar ci yonent Musaa ngir jox ndigal yooyu waa Israyil moo tax yenn saay ñu leen di woowe yoonu Musaa. Ci ndigal yooyu, am na fu ñu wax lii : “ Bul bóom. ” (Gàddaay gi 20:13). Loolu dafa doon won waa Israyil ne Yàlla dafa fonk bakkanu doomu Aadama. Te nit dafa war a fonk it bakkanu moroomam.
5 Lan lañu wax nag ci bakkanu xale bu juddoogul ? Ci ndigal yi Yàlla jox Musaa, am na buy wone ne rey xale bu juddoogul baaxul. Waaw, bakkan bu juddoogul sax, am na solo ci kanamu Yexowa (Exode 21:22, 23 ; Sabóor 127:3). Loolu dafay wone ne yàq biir baaxul.
6 Am gis-gis bu rafet ci suñuy moroom, bokk na ci fonk bakkan. Biibël bi nee na : “ Képp ku bañ sa mbokk, reykat nga ; te xam ngeen ne, ku rey nit amuloo dund gu dul jeex. ” (1 Yowaana 3:15). Bu ñu bëggee am dund gu dul jeex, dañu war a dindi ci suñu biir xol bépp fasoŋu bañ sa moroom, ndaxte li ëpp ci xeex yi, mbañeel moo ko indi (1 Yowaana 3:11, 12). Kon di jéem a bëggante ci suñu biir lu am solo la.
DAÑUY WONE NE FONK NAÑU BAKKAN
- bu ñu dul rey xale bu juddoogul.
- bu ñu bàyyee lépp lu sellul lu ñu tàmmoon a def.
- bu ñu dindee ci suñu biir xol bépp fasoŋu bañ sa moroom.
7 Naka nga mën a wonee ne fonk nga bakkan bi la Yàlla may ? Ci yoon, kenn bëggul dee. Waaye am na ñuy fowe seen bakkan ngir féexal seen xol. Mën nañu ko seet ci lii : ñu bare dañuy tux sigareet walla póon walla it di jëfandikoo dorog ngir mën ci am bànneex. Fekk lu mel noonu baaxul ci yaram te day faral di rey ñi koy jëfandikoo. Ñiy jëfandikoo sigareet, póon, dorog walla lu mel noonu, jàppewuñu bakkan ni lu sell. Ci kanamu Yàlla jëf yooyu selluñu (Room 6:19 ; 12:1 ; 2 Korent 7:1). Bu ñu bëggee jaamu Yàlla ni mu ware, dañu war a bàyyi jëf yooyu. Bàyyi ko mën na jafe lool. Waaye Yexowa mën na ñu ci dimbali. Te sax Yexowa dafay kontaan lool bu ñuy gis ñuy góor-góorlu ngir toppatoo suñu bakkan ci fasoŋ buy wone ne, mayu Yàlla bu am solo la ci ñun.
8 Su ñu fonkee bakkan, dinañu bàyyi xel ci di moytu lépp li mën a lor nit. Kon duñu sàggan, te duñu fowe it suñu bakkan ngir am bànneex kese walla ngir wone ne am nañu fit. Dinañu moytu bu ñuy dawal, moytu it espoor bu ànd ak jëfi soxor walla espoor yi ñu mën a lor (Psaume 11:5). Ndigal bii la Yàlla jox waa Israyil : ‘ Sooy tabax kër gu bees [gu am teraas], war nga defar miir bu ndaw ci teraas bi. Loolu dina tax sa kër bañ a am àqu deret, ndaxte nit mën na fa daanu. ’ (5 Musaa 22:8, NW). Ni ko ndigal boobu wonee, war nga defar bu baax li nekk ci sa kër, lu mel ni yéegukaay walla iskale ngir nit bañ ci fakkastalu, daanu, ba am ci gaañ-gaañ bu metti. Boo amee oto, na la wóor ne dawal ko wóor na. Bul bàyyi sa kër walla sa oto doon li la mën a lor, yow walla sa moroom.
9 Lu ñu mën a wax nag ci bakkanu mala yi ? Bakkanu mala it dafa sell ci kanamu Boroom bi. Yàlla may na ñu ñu rey mala ngir am li ñuy lekk, li ñuy sol, walla ngir aar nit ñi ci li leen mën a lor (Njàlbéen ga 3:21 ; 9:3 ; Exode 21:28). Waaye soxor ak mala walla rey leen ngir féexal suñu xol, baaxul. Kuy def loolu dafay wone ne faalewul ne bakkan lu sell la. — Proverbes 12:10.
NAÑU WONE NE FONK NAÑU DERET
10 Bi Kayin reyee rakkam Abel, Yexowa dafa ko ne woon : «Sa deretu rakk jaa ngi yuuxoo ci suuf, ma di ci dégg.» (Njàlbéen ga 4:10). Bi Yàlla doon wax ci deretu Abel, bakkanu Abel la bëggoon a wax. Kayin dafa jëloon bakkanu Abel, kon dañu ko waroon a yar. Dafa mel ni deretu Abel, walla bakkanam, moo doon yuuxu ba ci ay noppi Yexowa ngir mu àtte ko. Li bakkan ak deret bokk, feeñ na it ci jamono Nóoyin, bi mbënn mi weesoo. Bala mbënn mi di am, doomi garab, pepp ak léjum kese la nit ñi doon lekk. Waaye ba mbënn mi weesoo, lii la Yexowa wax Nóoyin ak ay doomam : «Man ngeen a dunde boroom bakkan yooyu yépp. Jagleel naa leen mbindeef yooyu yépp, ni ma leen jagleele woon gàncax.» Waaye booba, am na lu leen Yàlla tere woon. Lii la ci teg : «Buleen lekk yàpp wu ànd ak deret, ndaxte dund a ngi ci deret.» (Njàlbéen ga 1:29 ; 9:3, 4). Leer na ne, ci kanamu Yexowa, bakkan ak deretu mbindeef dañu bokk.
11 Dinañu wone ne fonk nañu deret bu ñu bañee lekk ñam bu am deret. Lii la Yexowa digaloon waa Israyil : “ Bépp góor […] bu dem rëbbi rabu àll walla picc bu ñu mën a lekk, war na tuur deretu li mu rey, muur ko ak suuf. […] Lii laa wax doomi Israyil : ‘ Waruleen lekk deretu mbindeef bu mu mënta doon. ’ ” (3 Musaa 17:13, 14, NW). Li Yàlla tere woon noonu, njëkkoon na ko wax Nóoyin lu jege 800 at bala mu koy wax waa Israyil. Ndigal boobu deñul woon ba tey. Li Yexowa xalaat ci loolu dafa leer : jaamam yi mënoon nañu lekk yàppu mala yi, waaye waruñu woon a lekk deret bi. Dañu ko waroon a tuur ci suuf, noonu dañuy delloo Yàlla bakkanu mala bi ñu rey.
12 Lu mel noonu la Yàlla wax karceen yi. Ci jamono karceen yu njëkk yi, ndawi Yeesu yi ak ñeneen ñi doon jiite taalibe Yeesu yi, dañu daje woon ngir jàpp yan digle Yàlla la mbooloo karceen yépp waroon a topp. Lii lañu mujj a jàpp : “ Ndaxte li neex Xel mu Sell mi te neex nu, mooy nu bañ leen a teg beneen yen, lu dul dénkaane yii am njariñ, maanaam ngeen moytu ñam wu ñu tuuroo xërëm, deretu jur gu médd [“ deret ak lu médd, ” NW] ak njaaloo. ” (Jëf ya 15:28, 29 ; 21:25). Kon dañu war a ‘ moytu deret ’. Ci kanamu Yàlla loolu dafa am solo ni moytu xërëm ak njaaloo.
13 Li Yàlla wax ñu moytu deret, ndax sol deret ci sa yaram bokk na ci ? Waawaaw. Nañu ko seet ci lii : Su la doktoor tere woon sàngara, ndax dinga wax ne naan sàngara kese la la tere, waaye mën nga jël pikiir sol ko ci sa yaram ? Déedéet ! Noonu it, moytu deret dafay tekki bañ koo dugal ci sa yaram ci fasoŋ bu mu mënta doon. Kon li ñu Yàlla tere deret dafay tekki ne waruñu nangu kenn sol deret ci suñuy siddiit.
14 Karceen mën na am gaañ-gaañ bu metti, walla ñu war koo opeere opeere bu garaaw te doktoor bi dafa wax ne bu ñu ko solul deret dina dee. Léegi nag ? Dëgg la karceen bëggul dee. Dina def li mu mën ngir sàmm bakkan bi ko Yàlla may ndax ci moom lu am solo la. Moo tax dina nangu bépp faj ci kaw ñu bañ a jëfandikoo deret ci fasoŋ bu Yàlla tere. Kon dina seet li ci doktoor yi mën te dina am yu bare yu mu ci mën a nangu.
15 Ndax karceen dina teggi li Yàlla digle ngir mën a yokk tuuti ci ay fanam ci àddina sii ? Lii la Yeesu waxoon : «Ndaxte koo xam ne bëgg ngaa rawale sa bakkan, dinga ko ñàkk, waaye ku ñàkk sa bakkan ngir man, jotaat ko.» (Macë 16:25). Ñun bëgguñu dee. Waaye bu ñu bëggee teggi li Yàlla digal ngir mucc tey, mën nañu ci ñàkk dund gu dul jeex. Li gën ci ñun mooy, ñu gëm ne li Yàlla digle moo wóor te baax. Te na ñu wóor ne ak lu mënta tax ñu ñàkk suñu bakkan, Ki ñu may bakkan du ñu fàtte bésu ndekkite bi. Dina ñu mayaat lu am solo li mu ñu mayoon, maanaam suñu bakkan. — Yowaana 5:28, 29 ; Yawut ya 11:6.
16 Tey, ñiy jaamu Yàlla dëgg dañu fas yéene def li leen Yàlla wax ci wàllu deret. Duñu ko lekk ci fasoŋ bu mu mënta doon. Te seen wér-gi-yaram it du tax ñu nangu deret*. Dafa leen wóor ne Yàlla mii sàkk deret, xam na li gën ci ñoom. Ndax yow it gëm nga loolu ?
FASOŊU JËFANDIKOO DERET BI YÀLLA NANGU
17 Yoonu Musaa wone na fasoŋu jëfandikoo deret bi Yàlla nangu. Lii la Yexowa santoon waa Israyil ci ni ñu ko waree jaamu : “ Bakkanu [walla dundu] yaram bi, ci deret bi la nekk, man dama leen ko tegal fi ñuy saraxe ngir muur seeni bàkkaar, ndaxte deret mooy muur bàkkaar. ” (3 Musaa 17:11, NW). Saa yu waa Israyil bàkkaaree, dañu doon saraxe mala, def tuuti deret fi ñu doon defe sarax yi ngir ñu baal leen seeni bàkkaar. Loolu ci tàntu màggalukaay bi lañu ko doon def. Waaye mujj nañu koo def ci kër Yàlla, bi ñu ko tabaxee. Benn fasoŋ kese bi Yàlla nangu woon ñu jëfandikoo deret mooy ni ñu ko doon jëfandikoo ci sarax yooyu.
18 Du yoonu Musaa mooy jiite karceen dëgg yi. Moo tax duñu saraxe ay mala, ba di def deretu mala yi fi ñuy defe sarax yi (Yawut ya 10:1). Waaye deret boobu waa Israyil doon def fi ñuy defe sarax yi, dafa doon wone sarax bu am solo lool, maanaam sarax bi Yeesu Kirist, doomu Yàlla, defoon bi mu saraxee boppam. Ni ñu ko gise ci pàcc 5, Yeesu dafa joxe bakkanam ngir ñun. Dafa nangu ñu tuur deretam ngir saraxe ko. Ginnaaw loolu dafa yéeg ca asamaan te jox Yàlla njëgu deretam benn yoon ba fàww (Yawut ya 9:11, 12). Ci kaw loolu la ñu Yàlla di baal suñuy bàkkaar. Loolu dina tax it ñu mën a am dund gu dul jeex (Macë 20:28 ; Yowaana 3:16). Fasoŋ boobu ñu jëfandikoo deret am na solo lool (1 Piyeer 1:18, 19) ! Gëm li deret bi Yeesu tuur mën a indi, loolu kese moo mën a tax ñu mucc.
19 War nañu sant Yexowa bu baax ci li mu ñu bëgg ba may ñu dund ! Ndax loolu waru ñu xiir ñu wax suñuy moroom ne mën nañu am dund gu dul jeex bu ñu gëmee sarax bi Yeesu def bi mu saraxee boppam ? Dinañu ci sawar lool, su dee fonk nañu bakkanu suñuy moroom ni ko Yàlla fonke (Ézékiel 3:17-21). Su ñu defee loolu ñu Yàlla sant ni mu ware, dinañu mën a wax ni ndaw li Pool bi mu waxee ne : «Wàccoo naa ak yéen ñépp [maanaam gàdduwuma benn àqu deret] […] ndaxte ñeebluwuma leen, ci di leen xamal lépp li Yàlla digle.» (Jëf ya 20:26, 27). Wax nit ñi lu jëm ci Yàlla ak ci coobareem lu baax la ngir wone ne fonk nañu lool bakkan ak deret.
LI BIIBËL BI WAX
- Bakkan mayu Yàlla la. — Sabóor 36:9, NW ; Peeñu ma 4:11.
- Yàq biir baaxul, ndaxte bakkanu xale bu juddoogul sax am na solo lool ci kanamu Yàlla. — Exode 21:22, 23 ; Sabóor 127:3.
- Bu ñu dul def li mën a lor bakkan te bañ a lekk lu am deret, dañuy wone ne fonk nañu bakkan. — Deutéronome 5:17 ; Jëf ya 15:28, 29.
* Boo bëggee ay leeral ci li mën a wuutu sol deret, seetal li ñu wax ci téere bi tudd Comment le sang peut-il vous sauver la vie ? (Naka la la deret mënee musal ?), ci xët 13 ba 17. Seede Yexowa yi ñoo defar téere boobu.
Laaj yi ànd ak pàcc bu nekk
1. Kan moo sàkk lépp liy dund ?
2. Lan la Yàlla def ngir dundal ñu ?
3. Naka la Yàlla gise li Kayin rey Abel ?
4. Naka la Yàlla wonee ci yoonu Musaa ni nit war a jàppe bakkan ?
5. Naka lañu war a gise yàq biir ?
6. Lu tax waruñu bañ suñu moroom ?
7. Yan jëf ñooy wone ne ki koy def fonkul bakkan ?
8. Lu tax ñu war a bàyyi xel bu baax ci di moytu lépp lu mën a lor nit ?
9. Bu ñu fonkee bakkan, naka lañu war a jàppe mala yi ?
10. Naka la Yàlla wonee ne bakkan ak deret dañu bokk ?
11. Li ko dale jamono Nóoyin, lan la Yàlla tere nit def ak deret ?
12. Ci jamono karceen yu njëkk yi, lan la xel mu sell mi digle ci lu jëm ci deret, te ñu war koo topp ba tey jii ?
13. Joxeel benn misaal buy wone ne sol deret ci sa yaram bokk na ci li Yàlla tere bi mu waxee ñu moytu deret.
14, 15. Su doktoor waxee benn karceen ne dañu ko war a sol deret, lan lay def, te lu tax muy def loolu ?
16. Lan la jaamu Yàlla yi fas yéene def ci lu jëm ci deret ?
17. Ca Israyil bu njëkk, ban fasoŋ kese la Yexowa Yàlla nangu woon ci jëfandikoo deret ?
18. Li ñu tuur deretu Yeesu naka la ñu mënee jariñ te yan barke lañu ci mën a jële ?
19. Lan lañu war def ngir bañ a gàddu benn àqu deret ?


text:
Ay tont yu leer ci ay laaj yu am solo
YAN laaj ? Ay laaj yu am solo yi nit ñi di faral di laaj seen bopp. Jàngal laaj yii :
- Ndax Yàlla fonk na nit dëgg-dëgg ?
- Ndax geer ak naqar dina fi mas a jóge ?
- Lan mooy dal nit bu deewee ?
- Ndax ñi dee dinañu mas a dekki ?
- Lan laa mën a def ba Yàlla nangu sama ñaan ?
- Lan laa mën a def ba am jàmm ci sama dund ?
Mën na am nga mas a laaj sa bopp laaj yooyu. Kan moo la ci mën a tontu ? Nit ñi bind nañu ay junniy téere ngir tontu ci. Waaye téere yu bare dañuy werante ci seen biir. Te it, léeg-léeg téere dina wax dara, ba pare mu weesu, ñu daldi ko soppi.
Waaye am na benn téere boo xam ne dinga ci gis tont yu wóor. Téere boobu masul wax lu dul dëgg. Lii la Yeesu wax Yàlla ci ñaan : “ Sa kàddu mooy dëgg. ” (Yowaana 17:17). Tey xam nañu ne Kàddu googu mooy téere bu sell bu ñuy wax Biibël bi. Seetaatal laaj yi nekk ci kaw. Ci kayit bii, dinga ci am tont yu gàtt, leer te nekk dëgg yu jóge ci Biibël bi.
Ndax Yàlla fonk na nit dëgg-dëgg ?
LI WARAL LAAJ BOOBU : Ñu ngi dund ci àddina boo xam ne nit ñu soxor te jubadi bare nañu lool. Diine yu bare dañuy wax ne Yàlla mooy dogal metit yi ñuy daj.
LI CI BIIBËL BI WAX : Yàlla du dogal mukk lu bon. Job 34:10 dafa wax ne Yàlla dëgg ji du def lu bon mukk, te Aji-Kàttan ji du def lu jubadi mukk! Yàlla dafa fonk doom-Aadama yi. Am na lu rafet lu mu leen bëgg a defal. Moo tax Yeesu jàngal nu ñu ñaan Yàlla lii : “ Sunu Baay bi nekk ci kaw, […] na sa nguur ñëw, na sa coobare am ci suuf mel ni ci kaw. ” (Macë 6:9, 10) Yàlla dafa ñu fonk ba dafay def lépp ngir lu rafet loolu am. — Yowaana 3:16.
Seetal itam Njàlbéen ga 1:26-28 ; Saag 1:13 ; ak 1 Piyeer 5:6, 7.
Ndax geer ak naqar dina fi mas a jóge ?
LI WARAL LAAJ BOOBU : Ba léegi geer yaa ngi kontine di rey ay nit ñu dul jeex. Naqar bàyyiwul kenn.
LI BIIBËL BI WAX : Yàlla nee na dina indi jàmm ci kaw suuf si sépp. Nguuru Yàlla bi nekk asamaan, bés bu ilifee suuf si, nit ñi dootuñu jàng xare. “ Dinañu tëgg ci seeni jaasi illeer. ” (Esayi 2:4). Yàlla dina fi jële bépp jubadi ak naqar. Biibël bi nee na : “ [Yàlla] dina fomp bépp rangooñ ci seeni bët ; te dee dootul am walla naqar walla jooy walla metit, ndaxte yëf yu jëkk ya wéy nañu [te jubadi ak naqaru tey ji, ci lañu bokk itam]. ” — Peeñu ma 21:3, 4.
Seetal itam Sabóor 37:10, 11 ; 46:9 ; ak Mika 4:1-4.
Lan mooy dal nit bu deewee ?
LI WARAL LAAJ BOOBU : Li gën a bare ci diine àddina si dañuy wax ne bu nit deewee am na lu jóge ci moom di kontine dund. Am na ñu gëm ne ñi dee mën nañu fitnaal ñiy dund. Am na it ñuy wax ne Yàlla dina àtte ñu bon ñi, lakk leen ba fàww ci safara.
LI BIIBËL BI WAX : Nit, bu deewee, nekkatul. Ecclésiaste 9:5 wonee na ne ñi dee mënuñu yëg dara. Ndegam ñi dee mënuñu xam walla yëg dara, kon nag mënuñu lor — walla dimbali — ñiy dund. — Psaumes 146:3, 4.
Seetal itam Njàlbéen ga 3:19 ak Ecclésiaste 9:6, 10.
Ndax ñi dee dinañu mas a dekki ?
LI WARAL LAAJ BOOBU : Kenn bëggul dee, te ñépp a bëgg a am dund gu neex ak ñi ñu sopp. Kon nag, suñu soppe yi dee, jaadu na ñu namm leen lool te bëgg leen a gisaat.
LI BIIBËL BI WAX : Li ëpp ci ñi dee dinañu dekki. Yeesu dafa ñu dig ne ñi “ nekk ci seen bàmmeel… [dinañu] génn. ” (Yowaana 5:28). Nit ñooñu di dekki dinañu mën a dund ci àjjana ci kaw suuf. Loolu ànd na ak li Yàlla bëggoon ci njàlbéen (Luug 23:43). Ci li Yàlla dige noonu, ñi koy déggal dinañu am wér-gu-yaram bu mat sëkk ak dund gu dul jeex. Biibël bi nee na : “ Ñi jub, ñoom, dinañu moom suuf si, te dinañu dëkk ci kawam ba fàww. ” — Sabóor 37:29, NW.
Seetal itam Job 14:14, 15 ; Luug 7:11-17 ; ak Jëf ya 24:15.
Lan laa mën a def ba Yàlla nangu sama ñaan ?
LI WARAL LAAJ BOOBU : Ci li gën a bare ci diine yi, nit ñi dañuy ñaan. Wànte ñu bare duñu yëg ne seen ñaan nangu na.
LI BIIBËL BI WAX : Yeesu dafa ñu jàngal ne, bu ñuy ñaan Yàlla, waruñu jël kàddu, topp ko di ko wax, di ko waxaat rekk. Dafa ne : “ Bu ngeen di ñaan, buleen topp yenn wax yi, di ko waxaat rekk. ” (Macë 6:7, NW). Bu ñu bëggee Yàlla déglu suñuy ñaan, war nañu ko ñaan ni mu ko bëgge. Bala ñu mën a def loolu, fàww ñu jàng ngir xam li Yàlla bëgg. Bu ñu ko xamee ba pare, nañu ñaan Yàlla li nga xam ne dafay ànd ak li mu bëgg. Lii la 1 Yowaana 5:14 wax : “ Su nu […] ñaanee [Yàlla] dara ci coobareem, dina nu nangul. ”
Seetal itam Psaumes 65:2 ; Yowaana 14:6, 14 ; ak 1 Yowaana 3:22.
Lan laa mën a def ba am jàmm ci sama dund ?
LI WARAL LAAJ BOOBU : Ñu bare dañuy defe ne xaalis, am tur bu siiw, walla taar dina tax ñu am jàmm ci seen dund. Moo tax ñu topp loolu kese, ba mujj a gis ne jàmm jooju ñu bëggoon raw na leen.
LI BIIBËL BI WAX : Yeesu wone na li ñu war a def ba mën a am jàmm. Lii la wax : “ Yéen ñi xam seen ñàkk doole ngir neex Yàlla, barkeel ngeen. ” (Macë 5:3). Kon fàww ñu def li war ba am li nit gën a soxla ci àddina, maanaam xam Yàlla te xam li tax mu sàkk nu. Loolu, mën nañu ko jàng ci Biibël bi. Su boobaa, dinañu mën a ràññee li am solo dëgg ak it li amul solo. Boo nangoo dëgg gi nekk ci Biibël bi won la li nga war a bëgg ak li nga war a def, sa dund dina gën a am njariñ. — Luug 11:28.
Seetal itam Proverbes 3:5, 6, 13-18 ak 1 Timote 6:9, 10.
Juróom-benn laaj rekk lañu waxtaan fii. Gis nañu li ci Biibël bi tontu ci lu gàtt. Ndax bëgg nga xam lu ëpp loolu ? Dinga ko bëgg su dee yaa ngi bokk ci ñooñu “ xam seen ñàkk doole ngir neex Yàlla ”. Xéyna am nga yeneen laaj, yu mel ni yii : ‘ Su Yàlla fonkee nit, lu tax terewul lu bon ak naqar yu bare yi am bi àddina sosoo ba tey ? Lan laa mën a def ba gën a am jàmm ci sama biir kër ? ’ Biibël bi dafay joxe tont yu leer ci laaj yooyu ak yeneen yu bare.
Waaye tey ñu bare dañu ragal a gëstu Biibël bi. Pur ñoom, li ñu war a jàng ci Biibël bi dafa bare ba ëpp te léeg-léeg yombul a nànd. Ndax danga bëgg ñu dimbali la nga xam li Biibël bi tontu ci laaj yi ñu wax léegi ? Am na ñaari pexe yu Seede Yexowa yi am yu la ci mën a dimbali.
Bu njëkk bi, téere la. Mu ngi tudd Lan la ñu Yàlla laaj ? Téere boobu dañu ko defar ngir dimbali ñi amul jot ñu am tont yu leer yi Biibël bi jox ci laaj yi gën a am solo. Ñaareel bi mooy porogaraam bu ñuy def ngir jàngal la Biibël bi ci sa kër. Benn Seede Yexowa bu dëkk fu la jege te mën jàngale Biibël bi dina mën a ñëw sa kër walla feneen fu la gënal ngir jàng Biibël bi ak yow. Dingeen mën a jël tuuti jot semen bu nekk ngir def loolu. Doo fey dara. Ay milioŋi nit ci àddina si sépp jariñoo nañu porogaraam boobu. Jot nañu ay tont yu leer ci seeni laaj ba tax ñu ne : “ Dëgg la ! ”
Tont yooyu, alal bu réy la. Dafa lay yewwi ci bidaa yi, maanaam ay aada yu waral nit ñi dëkk ci ragal, yewwi la it ci jaaxle ak tiitaange. Dafa lay may yaakaar, won la li nga war a def ci àddina te indil la mbégte. Yeesu nee na : “ Dingeen xam dëgg gi te dëgg gi dina leen goreel [maanaam dina leen yewwi]. ” — Yowaana 8:32.


text:
Mbootaayu Réewi Jullit yi
Mbootaayu Réewi Jullit yi gii mi ngi sosu ci saxal goo xam ne buur ak njiiti reewi jullit yi jëloon nanu ko, ci waxtaanu seen daje bi nu njëkk’a daje, te defe woon ko Ribaat, peeyub reewum Marok, ci diggante 9 – 12 /8/ 1389 g.g , deppoo ak 22 – 25 /9/ 1969 g. Ñaar-fukki reewi lislaam ak juroom bokkoon nanu ca waxtaan woowa, mbootaayug goreel Falastin (OLP) it teewe woon na ko waaye niki aji fuglu rekk .
Ndajem waxtaan moomu mi ngi amoon ci ginaaw bi nu lakkee Masjidul’Aqsaa, ci 21/8/1969 g , te ay yahuud def ko. Waxtaan wa ba muy tëj daa ñaawlu jëf ju bon jooju, nga xam ne day wone ag noonu gu nu def jullit ñi te ñàkk’a wormaal seeni gëm-gëm . ñu sàkku woon it ci Israayil mu genn ci mbooleem suufi araab yi mu tegoon loxo atum 1967 g. Te delloosi dëkkub Quds bi ci ni mu nekke woon ca xareb sue (juin) ba atum 1967 g. Mu feddali ba tay moom ndaje mi, jàpple gu miy jàpple reewi artaab yi, ci seen xeex bi nuy def ak Israayil, ak jàpple gi muy jàpple waa Palastin ci nu delloosi seen àq ak yelleef yi nu teg loxo, te goreel seeni suuf.
Tëraliin
Kollëreg mbootaay gi[Soppi]
Kollëreg mbootaay gi mi ngi genne ca ñatteelu waxtaan wa jëwrini bitim reew yu reewi lislaam yi amaloon ca Jidda atum 1392 gg, dëppook 29/2 - 4/3/ 1972 g. Mu sampu woon – moom kollëre gi - ci li taxoon nu sos mbootaay gi.
Li nekk ci poñ bu njëkk bi ci kollëre gi mooy “reew yi ci bokk ñi ngi sos mbootaayug reewi jullit ñi (walla mbootaayug daje gu lislaam gi)” poñ bu ñaareel bi làmboo dali mbootaay gi aki jubluwaayam. Jubluwaay yooyu nag weesuwunu woon “ amal fi jawwu ju baax, ju nu man a dëgërale dimblante ak deggoo ci diggante reew yi ci bokk, ci seen biir, ak ci seen diggante ak yeneen réew yi. Waaye dal yi nag ñoom ci nii lanu taxawe:
- Yamoo gu mat ci diggante réew yi ci bokk
- Wormaal àq ak sañ-sañu reew mu ci bokk, ci wutal boppam mujj ga ko soob, ak bañ’a dugg ci mbiri biiram.
- Wormaal moomeelug reew yi bokk ak seenug temb.
- Dëgëral dalu dimblante gu lislaam gi, ci diggante reew yi bokk.
- Dëgëral dimblante ci diggante reew yi bokk, ci wàlli: koom-koom, mboolaay, aada, xam-xam ak ci yeneen wàll yu am solo yi, ak diisoo ak yeneen reew yi bokk ci yeneen mbootaay yi.
- Jeem a far boddante ci biiru xeet, ak sanc ci mbooleem ay anamam.
- Def lépp lu man a indi jàmm ak kaaraange ci adduna bi, ci anamug maandute.
- Dëppale ak nos ligeey bi reew yi seq, ngir njonal barab yu sell yi te goreel leen , ak jàple waa Falastin ci seen xeex bi, ak dimble leen ba nu man’a delloosi seen àq ak yelleef, te jotaat seen suuf.
- Jàpple mbooleem reewi jullit yiy xeex ngir njonal seen teddnga, jot seen tèmbte, dollosi seeni yelleefi reew.
- Lijjanti xuloo yi nar a ami ci diggante reew yi bokk ci mbootaay gi, lijjanti loolu ci jàmm, niki: waxtaan, dox diggante , ak layoo .
- Réew yi ci bokk, danoo war’a bàyyi - ci seeni seqoo – di jëfandikoo doole walla xuppe ci jëfandikoo ko, jëme ko ci suufus reew mu bokk walla jëme ko ag tèmbam .
Campeefi mbootaay gi[Soppi]
Mbootaay gi sos na ay campeef yu bari yu cosaanu niki :
- Jataayu buur yi ak njiit yi
- Jataayu jëwrini bitim reew yi
- Koolute gu matale gi
- Àttekaayu maandute bu lislaam bu adduna bi.
kureel yi ci bokk[Soppi]
- Kureelu Quds
- Kureel bu sax bi ñeel wàllug koppar
- Kureelu lislaam bi saytu wàllug koom, mboolaay ak aada.
- Kureel bu sax bi ñeel dimbalanteg xam-xam ak xarala
- Kureel bu sax bi ñeel dimblanteg koom ak yaxantu
- Kureel bu sax biy yëngu ci wàllug xamale ak aada
yi bànqaasoo ci mbootaay gi[Soppi]
- Nafag dimblante gu lislaam gi
- Nafag Quds
- Daaray gëstu gu lim yi ak koom, ak mboolaay.
- Barabu lislaam biy yëngu ci jàngale mecce ak xarala, ak defi gëstu.
- Cëslaayu lislaam giy saytu xam-xam xarala ak suqli koom-koom.
- Barabu àdduna biy yëngu ci yar ak njàngalem lislaam.
- Barabub lislaam biy sonn ci suqali yaxantu
- Kureelu lislaam gi saytu terute gi ci adduna bi.
- Kureel adduna gi saytu ndono lu lislaam li
- Akaademi bu xam-xamu lislaam
- Jataayu lislaam bi yor tukkib jawwu bu nit ñi
- Kureelu lislaam bu adduna bi ñeel yoon
yeneen cëslaay[Soppi]
Bu lii jàllee, teewul sosees na ba tay yeneen cëslaay yu bokk ci mbootaay gi, ñooy
- Banku lislaam bi
- Barabu xibaar bu lislaam bu adduna bi
- Mbootaayu rajoy reewi jullit yi
- Neegub yaxantu bu lislaam bi, ak mecce ak joqalanteg njaay yi
- Mbootaayu peeyi lislaam yi
- Suqali gu lislaam gi jëm ci boroom gaal yi
- Mbootaayug lislaam gi jëm ci yar, xam-xam ak aada.
Jagley campeef yi[Soppi]
Jataayu buur yi ak njiit yi, mooy campeef bi ëpp solo ci mbootaay gi. Moom nag dana faral di daje saa su ko yitey xeet wi laajee, ngir gëstu ay mbiram, ak lijanti ay lëj-lëjam.
Buur yi ak njiit yi ci bokk nag, saxaloon nanu ca seen ñatteelu ndaje ma nu defoon ca Makka (mu sell mi) ak Taayif, ci diggante 19 – 22 rabihul-awal 1301 gg, dëppook 25 – 28/1/1981g, saxaloon nanu fa ne danuy def ndaje yi ñuy luy wër ci seen diggante ci ñatti at yu nekk.
Niki nu ko waxe woon, mbootaay gi, ndajeem mu njëkk, mi ngi ame woon Ribaat, diggante 9 – 12/7/1389gg, dëppook 22 – 25 /9/1969g. Mu defaat meneen ndaje ca Lahoor ca Pakistaan, diggante 29 muharram – 01 safar 1394 gg, dëppook 22 – 24/3/1974 g . Ñatteelu ndajeem mu defe ko Makka ak Taayif, diggante 19 – 22/3/1401gg , dëppook 25 – 28/1/1981g. Mu def ñeenteelu ndajeem ca Kaasa Balanka, ci diggante 13 – 17 rabiihu-saani 1404 gg, dëppook 16 – 19/1/1984g. Juroomeelu ndajeem ame Kuwet, ci Jumaadas-saaniya 1407 gg, dëppook 26 – 30/1/1987g.
Jataayu jëwrini bitim reew yi nag, mooy ñaareelu campeef bi ëpp solo ci mbootaay gi, ginaaw jataayu buur yeek njiit yi. Campeef bii nag dana faral di daje – ci anam guy wër – ci at mu nekk, ci benn ci reew yi bokk, ngir xool mbooleen bataaxel yiy doxal politigu mbootaay gi. Ak jël saxal yi war ci mbir yi am ay njariñ yu reewi mbootaay gi bokk, loolu lepp nag, fekk mu dëppoo ak jubluwaayi mbootaay gi aki bëgg-bëggam. Jataayub jëwrin yi mooy xool saxal gi nga xam ne kureelub koppar bu sax bi di na koy def, ngir saxal ko te wéyal ko. Mooy xool it njël lu yaatu lu kooluteg mbootaay gi. Bokk na ci ay ligeeyam, di sàkku ci mbootaay gi muy daje, bu jaadoo, ngir ay xew-xew yu bette, yu yitteel jullit ñi. Jataayub jawrin yi ba tay dana faral’a daje ci anam gu xotti baax, saa su ko yitte laajee.
Bu dee koolute gu matale gi nag walla, moom mooy campeef biy wéyal jëf yi ci mbootaay gi. Mi m ngi sosoo ci saxal (resolution) gu genne woon ca ndajem jëwrini bitim reew ma nu amaloon ca Jadda, diggante 23 – 25/3/1970 g. Yiteem nag mooy def ligeey yi nu ko sant, ci biir àttey kollëreg mbootaay gi. Dina dimbli tam yeneen campeef ak bànqaas yi bawoo ci mbootaay gi, ak di dëppale seeni prograam yu wuute yi. Bokk na ci yitteem ba leegi, topp ak xeeñtu saxal ak ndenkaane yi tukkee ci ñaari ndaje yii: mu mbootaay gi ak mu jëwrin yi. Kiy saytu ligeeyi koolute gi, mooy ku nu wóolu ki nga xam ne mbootaay gee koy fal, ngir diirub ñeenti at yees manul’a yeesal, bu ko defee ñeenti dimblikat ak ñeenti ñu-ñu wóolu di ko jàpple, kenn ci ñoom, jagoo mbirum Palastin ak Quds, mbootaay gi Jidda la defandi dalub kooluteem gi, ba kero nuy goreel Quds,insallaa, ngir nu def ko dal bu sax bi. Làkk yi mbootaay giy jëfandikoo ciy ligeeyam ñooy: Araab, Franse, Angle. Mbootaay gi nag mbirum Palastin yitteel na ko lool, ak mu Quds, moom mi nga xam ne moo uuf Masjidul-Aqsa, mi Yàlla teral te teral li ko wër, ak doj wu sell wa, ak miir ba nuy wax “Miiru Buraax” . Ak yeneen mbir yi aju ci diiney lislaam te nekk ci mbooleem barabi lislaam yi. Quds nag boo gisee nu fonk ko, day suuf si Yonnant bi rañaane woon yeeg, loolu nag dana waral ci jullit ñi ñu fonk ko te yittewoo ay mbiram, te aar ko ba noon yi dunu ko tilimal. Kureelub Quds mi ngi sosu ci ndigal lu tukkee ci juroom benneelu ndaje mu jëwrini bitim reew yi, mi ame woon Jidda ci diggante 12 – 15/7/1975 g. Ndajem jëwrin mu fukkeel ma nu defe woon Faas ca Marok, ci diggante 10 – 14/5/1979g, ndaje moomu dal di denk njiitug kureelu Quds bi buuru Marok bii di Asan mu ñaareel mi.
Liggéey yi[Soppi]
- Di gëstu lay xew Quds
- Di topp ak a xeeñtu doxalug saxal yi aju ci Quds, te jataayub jëwrin yi def leen,
- Di jokkoo ak mbootaayi adduna bi, yi man a dimblee ci aar Quds
- Di wax ci lu man a doxal saxal yi ci aju.
- Di indi ag saxal ci at mu nekk guy leeral ay ligeeyam aki jëfam ci jataayu jëwrin yi.
Kureelu Quds moom, njiit la ko jiite moo ko man’a dajeloo walla lu mbootaay gi. Kureel gi nag mi ngi ame ci ndawi 15 reew, yu bokk ci mbootaay gi, yoo xam ne jataayu jëwrin yee leen di tànn ngir diirub ñatti at.


text:
Wolof (askan)
Wolof genn giir la gu nekk Senegaal. Wolof ñoo ëpp ci waaso yi ci Senegaal. Maami wolof yi Isipt lañu bawoo. Séeréer si, Pël yi, Sooninke yi, Tekuruur yi (Tukuloor), ak Sara yi juge nguuru Bagirmi ca réewum Cadd. Wolof yi ca xeet ya lañu juge. Xeet ya yépp danoo jaxasoo, ca yoonu Imbraatoor gu Ghana, ca dëkk bi nu tuddé Jolof. Wolof mooy ñu bawoo Jolof, Waa-Lof (ay gaa yu juge Lof) walla Waa-Laf (ñoñ Laf), di nekk tay Wolof. Seex Anta Joob, Walaf la doon wax. Noonu la xeetu Wolof judoo. Tur wii nuy wax Jolof, benn Soose bu tundoon Jolof Mbeng moo ko joxoon dëkk ba. Ca cosaan dañu ne Jolof Mbeng ak njabootam ñoo fa njëkkoon a dëkk. Ba noppi Amadu Abuubakar ñëw fa, moom baayam Naaru Murabituun la woon, turam di Abu Bakr Ben Omar, ca cosaan danu daa wax Abu Dardaayi, yaayam Tukuloor la woon, turam di Fatumata Sàll doomu Lam-Tooro (Lamanu Tooro) ca Tekuruur. Amadu, Baayam jenn jàmbaar ju Saraxule moo ko ray, booba nag la Fatumata seeti jeneen jëkër. Amadu bégul woon ci boroom këru nday ju bees ji, lii a taxoon mu dem Waalo. Foofa nag nit ña fa nekk ay Lamani Séeréer yu sant Ngom aki Sàmmkati Pël yu sant Jaw. Laman yi danoo yékkati woon Amadu, ndax dafa baaxoon ba jaaxal dëkk bi, ba far mujj di Buuru Waalo.
Séeréer si ñoo ko tudde Njaajaan Njaay. Bi Amadu agsi ca waalo, ci li mu daan daaw keru yaayam, ñii daan dëkk Waalo ñoo demoon setsi Maysa Waly Joon, buuru Siin ba, ngiir mu leen wax kan mooy Amadu boobu ñu leen jaxal. Buur bi, boroom xam xam la woon, ku mënoon gis yu bare. Maysa Waly ne leen koku Njajaan Njaay la, ci Serer mooy: ku doy war. Fofu la tuuru Njaajan Njaay joge, ak sant bobu di Njaay. Kon Njaay, ci Serer yi la joge. Njaay itam, mooy Gaynde (Gaynde Njaay ca cosaan) te Gaynde mooy buuru àll ba. Da bokk ak turu Jaara ci kallama Mandinke yi, Jaata ci Joola yi. Moo ñu dakkantal Njaayen yi Jaara walla Jaata. Ñu yooree tur yi, dañu kalante.
Waaye ba noppi Njaajaan dañu koo dàqe dëkk ba, ndax daa am ku ko bëggoon a ray. Mu daal di woon daw ba Jolof ca Wolof ya. Njaajaan Njaay dajale woon na Wolof yi ndax ñu gën a am doole, ba man a taxawal Imbraatóor gu Djolof. Wolof yi, Jolof mooy seeni dëkk, waaye ak seeni imbraatoor gi, dañoo demoon dëkk te yor: Waalo, Tekuruur, Kajoor, Bawal, Siin-Saalum, Njarmeew (soog a dëkk Bundu), Ñaani, Wulli, Bambug. Nguur ga gépp Jolof uffoon na ko. Lii moo tax Làkku Wolof mooy làkk wi ñu gën a wax ci Senegaal. Ca atum 1549 la Jolof gu mag ga tas ak Lele Fuli Fak. Nguuri Wolof yépp am seeni buuri bopp: Dammeel ca Kajoor, Teeñ ca Bawal, Baraag ca Waalo, Buurba ca Jolof (Ca Jolof gu mag ga, Buur Fari lañu daa wax). Decce Fu Njóogu ak Amari Ngóone Sabel Faal, ñoo fi njëkk a nekk Dammeel-Teeñ.
Séeréer si ñoo ko tudde Njaajaan Njaay. Bi Amadu agsi ca waalo, ci li mu daan daaw keru yaayam, ñii daan dëkk Waalo ñoo demoon setsi Maysa Waly Joon, buuru Siin ba, ngiir mu leen wax kan mooy Amadu boobu ñu leen jaxal. Buur bi, boroom xam xam la woon, ku mënoon gis yu bare. Maysa Waly ne leen koku Njajaan Njaay la, ci Serer mooy: ku doy war. Fofu la tuuru Njaajan Njaay joge, ak sant bobu di Njaay. Kon Njaay, ci Serer yi la joge. Njaay itam, mooy Gaynde (Gaynde Njaay ca cosaan) te Gaynde mooy buuru àll ba. Da bokk ak turu Jaara ci kallama Mandinke yi, Jaata ci Joola yi. Moo ñu dakkantal Njaayen yi Jaara walla Jaata. Ñu yooree tur yi, dañu kalante.
Waaye ba noppi Njaajaan dañu koo dàqe dëkk ba, ndax daa am ku ko bëggoon a ray. Mu daal di woon daw ba Jolof ca Wolof ya. Njaajaan Njaay dajale woon na Wolof yi ndax ñu gën a am doole, ba man a taxawal Imbraatóor gu Djolof. Wolof yi, Jolof mooy seeni dëkk, waaye ak seeni imbraatoor gi, dañoo demoon dëkk te yor: Waalo, Tekuruur, Kajoor, Bawal, Siin-Saalum, Njarmeew (soog a dëkk Bundu), Ñaani, Wulli, Bambug. Nguur ga gépp Jolof uffoon na ko. Lii moo tax Làkku Wolof mooy làkk wi ñu gën a wax ci Senegaal. Ca atum 1549 la Jolof gu mag ga tas ak Lele Fuli Fak. Nguuri Wolof yépp am seeni buuri bopp: Dammeel ca Kajoor, Teeñ ca Bawal, Baraag ca Waalo, Buurba ca Jolof (Ca Jolof gu mag ga, Buur Fari lañu daa wax). Decce Fu Njóogu ak Amari Ngóone Sabel Faal, ñoo fi njëkk a nekk Dammeel-Teeñ.
This is an excerpt from the article Wolof (askan) from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
Way dëkki Afrig
Way dëkki Afrig ñu néew lañu, bu ñu leen nattee ci tolluwaayam bu rëy bii (moom Afrig): sababu loolu day dellu ci ni ab déndam méngoodee, ñagase ni. Ak itam sanc gi ko Tugal sancoon te yàgg fi, giir ay xéewalam yu dénd yi, te loolu indil ko ag dellu ginnaaw gu mag. Lii lépp nag dox na ci taxawal màggug way dëkkam. Leegi nag duggalees na fi jumtukaayi feg yi aju ci wàllug wér-gu-yaram, bu ko defee way dëkk yi tàmbali di bari, di màgg. Limub way dëkki Afrig àgg na ci 350 ci milyoŋi nit , ñi ngi séntu lim bii romb ko ba àgg ci 520 milyoŋi nit ci mujjug xarnu bii.
This is an excerpt from the article Way dëkki Afrig from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
Afritugalasi
Afritugalasi, ci séwógaraafi ngandam gox la, mooy bi gën a ngande ci àdduna bi. Suuf Yépp yi làng doon ko, am na fenn fu ñu tàqaloowe. Moom la ñuy faral di woowee Àdduna ju yàgg ji.
Ci lu daj[Soppi]
Daanaka suuf si ëpp ci àdduna bi moom la, di 55% ci lépp. Am 5,5 miliari way dëkk, maanaam di daanaka 83% gu way dëkk yu àdduna bi.
Mooy barab bi gën a yaatu ci àdduna bi soo ko mengalee ak Aamerig ak, Oseyaani, ak Dottu Bëj-gànnaar.
Seddalinam[Soppi]
Ni mu amee ci bépp seddale, ay deggoo rek la ñu. Lu bari dañ koy xaaj ñetti gox: Afrig, Aamerig, Asi


text:
Liggéey (jëmm)
Ci jëmm, liggéey bi jenn doole def mooy kàttan gi doole jooju joxe ngi tomb bi ñu ko jëfe man a topp, maanaam jóge fa mu nekkoon randu benn digal bi. Digal bi muy randu mi ngi aju ci taraay ak jubluwaayu doole ji. Soo buuxee ab lal, mu randu, def nga ab liggéey, tomb bi nga jëfe doole ji, maanaam fi nga jañee lal bi doole ji, mooy fi nga teg say yoxo, te dañuy toppaale lay biy randu.
This is an excerpt from the article Liggéey (jëmm) from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
Anañas
Ci làkku ibrë la tur wi jóge. Ci angale ak ci faranse mooy Ananias.
Turu 3 nit ñi ci Injiil:
- Benn toppkatu Yeesu ci Yerusalem, mooy jëkkëru Safira. Jéemoon nañu nax mbooloo ñi gëm bi ñu jaayee woon benn pàkk ngir jox xaalis bi ndaw yi. Yàlla moo ko rey ca saa sa. Man nga ko jàng ci Jëf 5:1-10.
- Benn toppkatu Yeesu ci Damas, bi Yàlla yónni ci Pool jëkk bi Yeesu feeñee ci moom (Jëf 9:10-18; 22:12-16).
- Saraxalekat bu mag ba, ca 47 g.K. ba ca 59 g.K., maanaam ci jamano Pool ji (Jëf 23:2-4; 24:1). Ci at 66 g.K. kenn ku tudd Sakarii moo ko rey.


text:
The Web's #1 Hindi Lyrics Web Site
Browse Lyrics by Title
Door se paas bulaale aaye -8 Pal mein nas nas mein bas jaaye Hasaaye, rulaaye, apnaaye thhukraaye Chaahe dil se jab chaahe Door se paas bulaale aaye Pal mein nas nas mein bas jaaye Hasaaye, rulaaye, apnaaye thhukraaye Chaahe dil se jab chaahe Jab chaahe -7 (Aa…aa…aa…aaha…aa…aaha…aa…) Chalti hai peechhe iske hawaayein Hawaaon se aage iska jahaan Door se paas bulaale aaye Pal mein nas nas mein bas jaaye Hasaaye, rulaaye, apnaaye thhukraaye Chaahe dil se jab chaahe (Aa…aa…aa…aaha…aa…aaha…aa…) (Ye paheli hai, sirf isko sochenge Ek jhaunka hai, kaise jisko rokenge) -2 Hawaaon se aage iska jahaan Door se paas bulaale aaye Pal mein nas nas mein bas jaaye Hasaaye, rulaaye, apnaaye thhukraaye Door se paas bulaale aaye Pal mein nas nas mein bas jaaye Hasaaye, rulaaye, apnaaye thhukraaye


text:
Wàll yi xam-xam jëme kanam ci Tugal
Wàll yi xam-xam jëme kanam ci Tugal
Xam-xam naat na te jëm-kanam ci Tugal, ci biir xarnu yii: bu fukk ak ñeent, fukk ak juroom ak fukk ak juroom benn g, loolu bokk ci li waral jëm-kanamug xam-xam gu mag gii Tugal gis tay ci jamonoom ju yees jii ñu nekk, nga xam ne ci la yewwuteg xam-xam juddoo ak gu ndefar ci Tugal, ak li topp ci loolu ci njariñ yoy du Tugal rekk la ñeel waaye àdduna bépp.
Li taxoon xam-xam jëm kanam :
Jëm-kanam gii xam-xam jëm kanam tay ci réewi Tugal gu sowwu gi, am na ay balluwaay yu wuute, yi ci ëpp solo di:
(1) Tuxal xam-xami jullit ñi ak firi leen ci làkki Tugal yi te jariñu ci.
(2) Ak feeñ gu ab lim xëy feeñ ci boroom xam-xami Tugal yi amoon ag cofeel ci gëstu yi aju ci xam-xam
(3) Yokku gu yëngu-yëngug firi ak taalif yokkuwoon, rawati na bi ñu fentee móolukaay yi.
(4) Xemmeemtéef gu waa Tugal yi amoon ci dundalaat xam-xam yu yàgg ya: xam-xam yu Gres-Rom ya.
Wàll yi xam-xam jëme kanam :[Soppi]
Ak li ñuy misaal jamono yu diggu yi ci Tugal lepp, naan jamonoy réer la ak lëndëm, teewul ay ceññeeri xam-xam yu kenn manta réere, manta weddi amoon fa . Li am daal mooy wuññiy xam-xam yi ci jamono jii du woon yu yaatu, lu néew la woon. Ci noonu xam-xamu waa Tugal yi nekkutoon lu moy li ñu xame woon ci waa Geres yi ak ci jullit ñi, ci seen ginaaw. Maanaa mi xalaati waa Orob yi ame woon soppiku woon na ci jamonoy yewwute gi, ginaaw bi nga xamee ne gëstuy xam-xam yi fa ñoom, dafa mujjoon tegu ci nattu ak jarbu . Ci noonu Tugal jot na a am ndam ci jëmale kanam xam-xam ci wàll yu bari, yi ci ëpp solo di:
Paj :[Soppi]
Paj walla “Ndoktoor” ci Tugal wéyoon na di sukkandiku ci li fi waa Geres bàyyiwoon ak li fi Jalinos jot a indi ak Hiboqrat ak pajug jullit ñi, jaare ko ci seen téerey paj yi nga xam ne waa Tugal mujjoon nañu leen’a firi ci seeni làkk.
Xam-xam bi Tugal ame ci paj weesuwutoon fii, ba ci xarnub fukk ak juroom benn g.
Waa Tugal yittewoo woon nañu bu baax xam-xamu paj, ñoom daal ñoo ci gënoon’a sonn ñu dul woon ñoom, rawati na ci xarnub fukk ak juroom benn g, moom de xarnu la bu fekke ay xew-xew yu bari yoo xam ne ñoo waral ag jëm kanam gu mag ci wàllug paj ci Tugal.
Bii xarnu daal seere na ay yëngu-yëngu yu wuññi yu melosuuf ak tuxug ay mboolooy gaal yu yaxantu, ak ay gàddaay ci ay mbooloo ngir dëkk-ji ci réew yii ñuy door’a wuññi, aki xare yu tar te yàgg yu amoon ci Tugal te sababoon ay tawat yu metti aki mbas yu ñu xamutoon ci Tugal. Mu mujj nag bokk ci wartéefi doktoor yi ci Tugal ñu jeem’a xam yile tawat yu yees ak nu ñu leen di faje, wutal leen ay garab.
Ci noonu boroom xami-xami Tugal yu bari feeñ, ku ci mel ni: Fisaliyos mum Belsig mi, Frakastor mu Itaali mi, ak Gonte Andarnax mu Almaañ mi nekkoon doktoorub Fransuwaa mu njëkk mi doon buuru Faraas, ak Lofan Hok mu Olaand mi, ak Luwis Pastor mu Faraas mi ak Kox mu Almaañ mi añs. Bu ko defee waa Tugal yi xam jàngoro yi, xam it nu nu leen di faje, ju ci mel ni: Daftiriya, Judri, Tifos, Kolera, Tifod añs.
Melosuuf ak Saytubiddiw:[Soppi]
Xalaat wi naan suuf si daa tàllaliku, te boroom xam-xami saytubiddiwi Gres yi indi woon ko fi, moo nekkoon xalaat bi tasoon ci Tugal gépp, ci jamono ju diggu ji, ak doonte lenn ci boroom xam-xami Gres yi waxoon nañu lu ko safaan, ne suuf si moom tàllalikuwul, daa bulu kay, mel ni ab kol-kol, boroom xam-xamu Gres bii di Batlimos, moom doon na def ay liggéey ci googu wàll.
Waa Tugal yi nag seen xam-xamu melosuuf ñi ngi ko doon gën a jëmale kanam, jaare ko ci li ñu xame ci wuññiy melosuuf yi ak ginaaw bi. Ci noonu xam-xamu melosuuf tàmblee jëm kanam ci Tugal. Jëm kanamug xam-xamu melosuuf tax na ba bu saytubiddiw it jëm kanam. Kii di Koperniks, di boroom xam-xamu Poloñ, moom, siiwoon na ci lefum xam-xam mu Tugal mi, moom déy duggal na loxoom bu baax – boo xoolee liggéeyam yi aju ci xam-xamu saytubiddiw – ci doxug xam-xam akug jëmam kanam ci Tugal. Kopernic moom àndutoon ci gisiinu Batlimos wi doon wax naan suuf si moom daa bulu ba noppi nekk ci digg àdduna bi, bu ko defee yarami asamaan yi di ko wër. Kopernics moom ne suuf si daal ak yeneen yarami asamaan yi, ñoom ñepp dañuy wër jant bi, te suuf si nag am na wërug boppam gu muy wër ab diggam , ci 24 waxtu yu nekk. Mu neeti suuf si dafa wërngalu, maanaam roo te wërngaloom googu nag tax na ba day yor doxiin walla yëngu-yëngu gu roo, mbaa guy wërngalu, di wëndéelu.
Waaye nag lu ñaaw la lool Copernic ñàkk a man a tas te wisaare xalaatam yooyu ci bi muy dund, ngir rekk ragal gu mu ragal Jàngu bi (Egliis bi), xalaatam yooyu wisaarewuñu leen mbaa nu tas leen ndare ci atum 1543 g, muy at mi mu faatoo. Boroom xam-xamu Itaali bii di Galileo ( 1564 – 1642 g ) moom jug, def lu rëy ci jëmale kanam xam-xamu saytubiddiw, loolu gën na a am ci ginaaw bi mu jëfandikoo fésalukaay (microscope) ngir fuglu biddiw yi ak yaram yi ci kaw asamaan si, mu dëgëral itam xalaati Kopernic yi.
Jëmm:[Soppi]
Xam-xamu Jëmm gën na a jëm kanam te gën a buur , ci xarnub fukk ak juroom benn g. Bu ko defee, nga gis boroom xam-xam yi ñuy dàggasante ci masalam yëngu-yëngu, ndaxte yëngu mooy cëslaayu xam-xamu Jëmm bu Arusto, maanaam ci la xam-xamam boobu tegu.
Boroom xam-xami Tugal yi def seen yitte ci ñòddi gi nekk ci suuf si . Boroom xam-xamu Itaali bii di Galileo di ku rawoon ci wàll googu, moom de ci atum 1592g, yéegoon na ca sooroolub Pisa bu jeng ba, jël ñatti yëf sànni leen, ñu rotandoo ci suuf, Galileo mii moom lañuy jàppe ki gën a am solo ci boroom xam-xami Tugal yi daa yittewoo xam-xamu Jëmm, ndax kat mooy ki teg dàtti xam-xam bii ci Tugal ci fukk ak juroom ñaareelu xarnu g.
Boroom xam-xamu Angalteer bii di Isaac Newton (1742 – 1727 g ) mooy ki wuññi dooley ñòddi walla bijji gi nekk ci suuf si . Moo wax ne kawkab yepp, dañuy wër jant bi, ci ay ngunu walla koto yu sax, yoo xam ne ñòddi gi nekk ci jant bi moo leen di nos te di leen teg ci yoon. Ki ñuy wax Laplace (1749 – 1827 g ), moom itam ñëw, sonn ba xam ni biddiw yi sosoo.
Simi:[Soppi]
Waa Tugal yi tuxale nañu ci jullit ñi xam-xam yu am solo, yu aju ci xam-xamu simi bu bees bii, nga xam ne boroom xam-xamu jullit bii di Jaabir Bun Hayyaan, fésoon na ci lool, te amoon ci ag raw. Ñoo leen xamal alkol, soda, gudrong, saabu ak yeneen toggaliiti yu simi yi nga xam ne jullit ñi aayoon nanu ci. Toggaliit yii ba leegi danga ciy gis yoo xam ne turi ay jullit lañuy yore.
Waa Tugal yi nag, ñoom, dañoo gën a jëmale kanam xam-xamu Simi, ci ginaaw yewwute gi. Ci noonu kii di Josef Priestley am tawfeexu di ci waa Tugal yi ki njëkk a jële Oksijen ci xoromi Siibix , atum 1774 g, te loolu kat fekkoon na boroom xam-xamu jullit bii di Jaabir xamoon ko bu yàgg. Lavoisier di boroom xam-xamub Faraas, di ki feeñal gaasub njëlbeenu oksid korbon, atum 1797 g . Waay Almaañ jii di Rontgen (1845 – 1923g), moom, ñëw feeñalal ñu ceññeeri iks , atum 1895g.
Mbëj:[Soppi]
Boroom xam-xam bii ñuy wax Thales, di ku dëkkoon Geres, moo seetlu woon dooley bijji ju nekk ci mbëj, bi mu ko wokkee, loolu mooy li nu njëkk a xam ci kàttanu mbëj. Boroom xam-xamu Angalteer bii di William Gilbert, nekoon doktooru buuru Angalteer bu jigéen bii di Elisabet mu njëkk mi, moom itam ñëw, feeñal ne am na yeneen ne-ne yuy am ag ñoddi boo leen jonjee, yu dul mbëj rekk. Feeñalug loolu nag mi ngi ame woon ci lu tollook atum 1600 g. Boroom xam-xamu Almaañ dikk, fent ab jumtukaayu mbëj buy juddal mbëj atum 1672 g.
Ki ñuy wax Stephen Gray dikk, won ñu ni ñuy tuxale mbëj, jële ko ci barab, yobb ko ci beneen, jaare ko ci buum yu xànjar.
Wolt mu Itaali mi, di ki wone duusi mbëj yi, te fent batari. Borom xam-xamu Aamerig bii di Bengamin Franklin, di ki wone ne melax ak mbëj benn lañu, mooy ki fent fegukaayu dënn . Misel Faraday dikk, moom itam, di ki feeñal yoon woo xam ne ci la ñuy jaare di genne mbëj bu bari atum 1831 g. Waa Tugal soobu nañu ci xam-xamu Xayma, waay Itaali jii di Tartaliya def ci lu am solo, boroom xam-xamu Faraas bii di Fiit, jëfandikoo woon na ay araf ci xam-xamu Jabru, bii nga xam ne ci jullit ñi la ko waa Tugal yi jële.
Leodardo da Vinci nag moom ci boroom xam-xam yi sos xam-xamu suuf (Géologie)la bokk, moom mi dëkkoon Itaali, Jims Hitn ( 1726 – 1797g) itam ñëw, di ki xamale ni doj yi nekke ak ni ñuy sosoo.
Jamonoy yewwute daal ci Tugal mooy jamono ji goreel xelum Tugal mi, te féexal xalaatam, yaatal ko, musal ko ci tënk-tënki jamonoy Tugal ju diggu ji. Ba tay dees na ko jàppe muy jamono ji xayale te waajale ba xam-xam man a jëm kanam, man a naat ci Tugal, naataangey xam-xam gii nga gis ci Tugal ci jii jamono de, dara waralu ko lu dul jamonoy yewwute. Ci jii jamono la ay jéem yu xam-xam yu dëggu am, yu sukkandiku ci yoonu xam-xam wi jullit ñi fentoon bu yàgg lool, njëkk waa Tugal yi di ko xam.


text:
Kureelu Mbootayu Xeet yi
Kureelu Mbootaayu Xeet yi ndawi réew yu mag yi, yu ci mel ni Nguur-Yu-Bennoo , Diiwaan-yu-Bennoo yu Aamerig, Bennog Sofyet, Faraas ak Siin, danoo daje woon ci Wasington peeyub Amerig ci wenn waxtaan atum 1933g, ginaaw bi as lëf ci ndam tàmblee feeñ ñeel reewi tapoo yi . Ci noonu nu gëstu woon nan lanu fiy sose ag mbootaay gu adduna guy yëngu ci saxal ponki jàmm ci adduna bi, jële fi xeex yi, amal fi maandute ak yamoo ci diggante mbooleem reew yi, ak rafetal nekkiinu mboolaayu r;ew yi, ci koom-koom, mboolaay, aada ak wér. Bi loolu jàllee nu def benn dajeb waxtaan bu àdduna bi ci dëkku San Fransisco ci 25 awril atum 1945, ngir rëdd fa ag kollëre ñeel ag mbootaayug xeet gu yees gu fiy wuutu kureelu xeet yi. Ndawi lu tollook juroom fukk ak benni reew teewe nanu ko, nangu it ci nu def kollëreg mbootaayu xeet yi, ak xaatim ko ci 26/06/1945g. La jiitu ca kollëre ga mooy:
Nun askani mbootaayu xeet yi ñi ngi giñ ne di nanu xettali maas yiy ñëw ci musibay xare , yi nga xam ne sotti nanu nit ay alkande aki naqar yu kenn manul’a misaal ci ñaari yoon ci diir bu gàtt bu weesuwul genn maas reek. Ñi ngi giñ it ne dananu feddaliwaat sunu ngëm ci àqi nit ju cosaanu ji ak yelleefam, ak teddngay jëmm ak man-manam, di feddali it ne goor ñi ak jigeen ñi ak xeet yi, moo xam yu ndaw lanu, mbaa yu mag, ñoo yam kepp ci àq ak yelleef .
Nun askani mbootaayu xeet yi ñi ngi giñ ne di nanu xettali maas yiy ñëw ci musibay xare , yi nga xam ne sotti nanu nit ay alkande aki naqar yu kenn manul’a misaal ci ñaari yoon ci diir bu gàtt bu weesuwul genn maas reek. Ñi ngi giñ it ne dananu feddaliwaat sunu ngëm ci àqi nit ju cosaanu ji ak yelleefam, ak teddngay jëmm ak man-manam, di feddali it ne goor ñi ak jigeen ñi ak xeet yi, moo xam yu ndaw lanu, mbaa yu mag, ñoo yam kepp ci àq ak yelleef .
This is an excerpt from the article Kureelu Mbootayu Xeet yi from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
Màkkaanum mbëjfeppal
am Màkkaanum mbëjfeppal, di ko wax itam màkkaanum m-bataaxal, walla màkkaanum e-mail, am mbooloom ay araf la, muy teewal ab boyotu bataaxalub mbëjfeppal bu nekk ci ag mbaal (reseau) gu xibaarfeppal gu mel ne internet. Màkkaanum mbëjfeppal mooy tax ñu man a yónnee ab m-bataaxal (bataaxalub mbëjfeppal) kenn nit ci internet.
Ci lu bari dañuy jaawatle màkkaanum mbëjfeppal ak màkkaanum web, mi nga xam ne du lenn lu dul am màkkaan mu dalub web. Te sax am na yeneen xeeti màkkaani internet.
Ci lu bari dañuy jaawatle màkkaanum mbëjfeppal ak màkkaanum web, mi nga xam ne du lenn lu dul am màkkaan mu dalub web. Te sax am na yeneen xeeti màkkaani internet.
This is an excerpt from the article Màkkaanum mbëjfeppal from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
Mbëjfepp
Mbëjfepp "électron ci fr" as wàll-wàllaan la (wàll su ndaw lool) su xarefulwoon bi bu sëfoo ab yanu mbëj bu bon(-) bu tollook qe = 1,602 · 10-19C, te dayoom toll daanaka ci 9,10 · 10−31 kg (ci beneen bennaanu natt di 0,511 MeV/c²), dees na ko wax itam yan bu njëlbeen walla wàll-wàllaan wu njëlbeen.
Naka-jekk ab mbëjfepp njunj bees koy jëmmale mooy e-. Xarefulwoon yi li booloo nekk leen ñooy ab saal (bi dajale ci biiram ay feppsaal aki feppmaandu) aki mbëjfepp yu koy wër. Dayoo mbëjfepp yaa ngi tollook daanaka 1/1836 yu feppsaal ak yu feppmaandu). Mbëjfepp yi cër yu cëslaayu lañu ci ne-ne yi, ñooy wàll-wàllaan yi gën a tuuti cib ne-ne ba tax kenn maneesu koo séddalewaat yeneeni cër.
Naka-jekk ab mbëjfepp njunj bees koy jëmmale mooy e-. Xarefulwoon yi li booloo nekk leen ñooy ab saal (bi dajale ci biiram ay feppsaal aki feppmaandu) aki mbëjfepp yu koy wër. Dayoo mbëjfepp yaa ngi tollook daanaka 1/1836 yu feppsaal ak yu feppmaandu). Mbëjfepp yi cër yu cëslaayu lañu ci ne-ne yi, ñooy wàll-wàllaan yi gën a tuuti cib ne-ne ba tax kenn maneesu koo séddalewaat yeneeni cër.
This is an excerpt from the article Mbëjfepp from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
The Web's #1 Hindi Lyrics Web Site
Browse Lyrics by Title
yaara na dil laga phas jaayega (yaara na dil laga phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega) - 2 sunlo na yaar mushkil hai pyaar jaaye karaar yaara dillagi mein na ja phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega yaara na dil laga phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega (yeh jo jawaani hai, bilkul deewaani hai hoga kya jaane na jaane na) - 2 mushkil mein hogi jaan phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega yaara na dil laga phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega sunlo na yaar mushkil hai pyaar jaaye karaar yaara dillagi mein na ja phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega yaara na dil laga phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega (kaisi naadaani hai, ?? rawaani hai paagal hai jaane na jaane na) - 2 mushkil mein hogi jaan phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega yaara na dil laga phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega sunlo na yaar mushkil hai pyaar jaaye karaar yaara dillagi mein na ja phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega yaara na dil laga phas jaayega yuun na kar ikraar phas jaayega


text:
waallu bitim reew kureel ak mbootaay yi nga xamni ñooy saam aax ak yeleefu doomu aadama yi ci reewum ci reewum Kenya xamlenañu takku der yi dañoo faral di mbugël ak di toroxal jullit ñi
Këru tasukaayu xabaaru al xuraan yi (ikna) te neekk ci Iran xabaarna jëleeko ci bërëbu xabaar bi nga xamni moo neekk ci internet (islametinfo) ni: kureel ak mbootaay yi nga xamni dañii yënggu ci aar ak saam aax ak yeleefu doomu aadama yi ci reewum Kenya xamlenañu ni takku deru reewum Kenya yi dañii faat ak faagaagal jullit ñi ndax dañu leen di tuumaal ni dañoo ëppal ci waallu diine
Kureel yii ak mbootaay yii xamlenañu ni: takku deru reewum Kenya yi nga xamni dañoo jaamarloo ak terroriste yi dañoo bumboo xeex ak terroriste ak waa shabaab di sonal jullit ñi
Waxnañu yitt ni: takku deru reewum Kenya yi nguur gi moo leen jox ayy ndigël ci jëf ju ñaaw ji nga xamni moom lañii deft e yitt suñu jaappee jullit ñi dañu leen di mbugël ngir ñu wax ni ci groupe terroriste yi lañu bookk
Takku deru reewum Kenya yi nga xamni reewum Amerik ak reewum Angleterre ñoo leen di jaappale ci jëf yu ñaaw yi nga xamni moom lañii def ak mbugël gi nga xamni moom lañii jaapp jullit ñi di leen mbugël ci attum 2013 ak 2012 amna ñoo xamni dañu leen teggoon loxo ci jullit ñi ba leegui keen xamul fuñu neekk
Kureel ak mbootaayu yi nga xamni ñooy saam aax ak yeleefu doomu aadama yi xamlenañu ni nguur dafa wara aatte takk der yi rawatina nak takk der yi nga xamni nak ñooy xeex ak terroriste yi ndax ayy ñaawteef rek lañii def
1321075