text:
Beijing
An Beijing (kaluwas /beɪˈdʒɪŋ/ o /beɪˈʒɪŋ/ han Iningles; Tsinino: 北京; pinyin: Běijīng, IPA: [pèɪtɕíŋ] ; Wade-Giles: Pei3ching1 o Pei3-ching1) (ginkikilala gihapon ha ngaran nga Peking (/piːˈkɪŋ/ o /peɪˈkɪŋ/) ngan agsob ginsusurat gihapon nga Pekin) amo in uska metropolis ha Amihanan Tsina ngan amo an ulohan han Kanan Katawhan Republika han Tsina. Gindudumara komo uska munisipyo ha ilarom han direkta nga pamumuno han sentro nga kagamhanan, an Beijing in ginsasapitan han lalawigan han Hebei ha amihanan, katundan ngan salatan ngan gutiay nga bahin ha sinirangan, ngan ginsasapitan liwat han munisipyo han Tianjin ha salatan-sinirangan. An Beijing in usa ha uupat nga hinungdanon nga hadton-ulohan han Tsina.
An Beijing in ginbahin ngadto ha 16 nga urbano ngan suburbano nga mga distrito ngan duha nga rural nga mga condado. Ini in sentro han panakayan, ngan dosedosena nga mga riles, dalan ngan agianan hin mga awto in naagi ha syudad. Ini liwat an karadtoan han dirudilain nga mga langyawanon nga nanlulupad nga mga sarakyan nga naabot ha Tsina. An Beijing ginkikilala nga sentro han politika, pag-aram ngan kultura han Kanan Katawhan Republika han Tsina, samtang an Shanghai ngan Hong Kong liwat an nangunguna ha ekonomiya. Ini nga dakonbungto in nagpamulay han 2008 Pauyag Olimpiko.
Gutiay la nga mga syudad ha kalibutan labot la han Beijing in nahimo komo sentro han politika ngan kultura han lugar nga sugad kadako han Tsina, nga sugad kahilaba nga panahon. An Encyclopædia Britannica in nag-asoy ha Iningles nga ini in "uska giuupayi nga syudad han kalibutan" ngan nag-asoy nga an syudad in kalakip han kasaysayan han Tsina ha linmabay nga mga siglo; gutiayay la nga mga dagko nga balay o istruktura ha Beijing an waray bisan guti nga nasodnon nga pakahinongdanon. An Beijing in ginkikilala han iya mga palasyo, mga templo, ngan dagko nga mga bato nga bungbong ngan ganghaan. An iya mga bahandi nga arte ngan mga unibersidad in naghihimo ha syudad nga sentro han kultura ngan arte ha Tsina.
Sulod
Mga Ngaran[igliwat | edit source]
It "Beijing" may kasirigngon nga "Ulohan ha Amihanan", nga amo gihapon an nahigaraan ha Sinirangan Asya kun diin an mga ulohan nga syudad in gintatawag ha sugad nga pagngaran. Sugad liwat an pagngaran ha syudad han "Nanjing, Tsina", nga may kasirigngon nga "ulohan ha salatan"; Tokyo, Hapon, ngan Đông Kinh, nga ha pagkayana amo an Hanoi, Vietnam na, ini nga duha may kasirigngon nga "ulohan ha sinirangan"; sugad liwat han Kyoto, Hapon, ngan Gyeongseong (京城; nga ha pagkayana amo an Seoul, Korea, nga duha may pagkayano nga kasirigngon nga "ulohan".
Peking an ngaran han syudad sumala han romanisasyon han mapa han kanan Tsina dangatan han surat , ngan amo gihap ini an nahigaraan nga ngaran han Beijing ha Iningles. An pulong nga Peking in nagtikang ha mga Franses nga mga misyonaryo han lumabay nga upat ka gatos nga tuig ngan nagpabilin nga kadaan nga kaluwas san-o ginliwan an tunog ha Minandarin tikang ha [kʲ] pakadto ha [tɕ] (An [tɕ] in ginsusurat ha pinyin nga j, sugad han Beijing). Gingagamit la gihap ini nga pulong ha damo nga mga yinaknan.
An kaluwas nga "Peking" in mas harani gihapon ha Finujian nga kayakan hit Amoy o Min Nan nga ginluluwas ha syudad han Xiamen, uska duungan kun diin an mga Europeo syahan nga tinmamak ha 16th siglo, samtang an "Beijing" mas harani ngan mas alagidagid ha kaluwas nga Minandarin nga yinaknan.
An syudad in makadamo kaliwani hin ngaran. Han panahon han Dinastiya Jin, an syudad in ginkilala nga Zhongdu (中都, ngan ha ilarom han Yuan Dinastiya han Mongol, gintawag ini nga Dadu (大都) ha Tsinino ngan Daidu han mga Mongol (ginngaran liwat ini nga Cambuluc ni Marco Polo sumala han mga karig-onan). Makaduha ha kasaysayan han syudad, an ngaran in ginbalyo tikang ha Beijing (Peking) ngadto Beiping (Peiping) (北平 Pinyin: Beiping; Wade-Giles: Pei-p'ing), pinulong nga may kasirigngon nga "Amihanan nga Kalinawan". Nahitabo ini syahan ha ilarom ni Emperador Hongwu han Dinastiya Ming, ngan nautro liwat han tuig 1928 ha ilarom han kagamhanan Kuomintang (KMT) han Republika han Tsina. Ha kada pagbalyo han ngaran, nga gintanggal an bahin nga may kasirigngon nga "ulohan (jing o king, Tsinino: 京) in may buot igpasabot nga an nasodnon nga ulohan in ginbalhin ngadto ha Nanjing, ha lalawigan han Jiangsu.
Yanjing (燕京; Pinyin: Yānjīng; Wade-Giles: Yen-ching) in gingagamit liwat nga impormal nga ngaran ha pagtawag han Beijing, pagpakita nga han hadton estado han Yan in aadi nahimutang han hadto nga kapanahonan han Dinastiya Zhou. Ini nga ngaran ginsubad han ngaran han Yanjing Ber sugad liwat han Unibersidad han Yenching, uska insituto han mas hitaas nga kaaradman nga gintampo ngadto ha Unibersidad han Peking.
Kasaysayan[igliwat | edit source]
Unhan nga kasaysayan[igliwat | edit source]
An uruunhan nga mga nabilin nga ginbayaan han pagukoy han mga tawo ha munisipyo han Beijing in nabilngan ha mga lungib han bukidbukid han Tul-an han Dragon harani ha baryo han Zhoukoudian ha distrito han Fangshan, kun diin nag-ukoy an mga Tawo-Peking. An mga baya han Homo erectus tikang ha mga lungib in nagpapakita nga mayda 230,000 ngadto 250,000 nga katuigan na an naglabay. An mga Paleoliticohon nga mga homo sapien in nag-ukoy didto nga mayda ginbabanabanahan nga 27,000 nga mga tuig an naglabay. May-ada na mga syudad ha palibot han Beijing han syahan nga milenyo BC, ngan an ulohan han Estado han Yan, usa ha mga kusog han Panahon han Nag-aaragway nga mga estado (473-221 BC), Ji (薊/蓟), in gintukod ha pagkayana nga Beijing.
Kahuman natumba an Yan, an sinmunod nga mga Dinastiya Qin, Han, ngan Jin in nagtukod hin mga lokal nga mga prefectura ngada nga dapit. Hadtonpanahon han pagkatumba han Han, ini in naging lingkuran han pinuno nga gerero na hi Gongsun Zan. Ha panahon han Dinastiya Tang, ini in naging ulohan ni Fanyang jiedushi, an namumunomuno nga gobernador militar ha pagkayana nga Amihanan nga Hebei nga dapit. Dinhi gintikangan an An Shi Rebelyon han tuig AD 755.
Butnga nga Panahon[igliwat | edit source]
Han tuig 936, an mas urhi nga Dinastiya Jin (936-947) han amihanan Tsina in ginhatag an dako nga bahin han iya amihanan nga katunaan, lakip hini an yana nga Beijing, nga ginhatag ha Dinastiya Khitan Liao. Han tuig 936, an Dinastiya Liao in nagtukod hin ikaduha nga ulohan nga ha pagkayana amo ini an Beijing, ngan gintawag ini nga Nanjing (an "Salatan nga Ulohan"). Han tuig 1125, an dinastiya Jurchen Jin in ginsakop an Liao, ngan han tuig 1153 ginbalhin an ira ulohan ngadto kan Liao Nanjing, ngan gintawag ini nga Zhongdu (中都), an "butnga nga ulohan." Nahamutang an Zhongdu ha pagkayana nga lugar nga pinamumutngaan han Tianningsi, tipakadto ha salatan-natondan han butnga nga Beijing. An iba nga mga gidadaani nga ginbayaan ha Beijing, sugad han Templo han Tianning, in tikang ha kapanahonan han Liao.
Ginsunog an Zhongdu han mga Mongol han tuig 1215 nga kun tawagon yana nga Aragway han Beijing. Kahuman ha tuig 1264, han pag-andam han pagsakop han ngatanan nga Tsina para makatukod han Dinastiya Yuan, hi Kublai Khan in nagdesider nga utrohon pagayad ini uruamihanan ha butnga han ulohan han Jin, ngan han tuig 1272, iya ginhimo ini nga syudad nga iya ulohan ha ngaran nga Dadu (大都, Tsinino han "dako nga ulohan"), o Daidu para han mga Mongol, nga ginbaybay nga Cambaluc o Cambuluc ha mga kasuratan ni Marco Polo. Natima pag-ayad an Dadu han tuig 1293. An pagbuot ni Kublai Khan in nagpaupay an kahimtang han syudad nga nahamutang ha amihanan nga dapit han Tsina. An kabutngaan han Dadu in nahamutang ha amihanan nga dapit han kabag-ohan nga butnga han Beijing. Mayda mga nagpabilin nga mga panahon han Yuan nga mga bungbong nga ha pagkayana natindog la gihapon, ngan ginkikiala hira nga Tucheng (土城 literal nga kasirigngon, an 'tuna nga bungbong').
Kapanahonan han Ming ngan Qing[igliwat | edit source]
Ha tuig 1368, hi Zhu Yuanzhang, kahuman pag-asoy nga hiya an syahan nga emperador han Dinastiya Ming, in nagpadara hin kasundalohan ha Dadu, nga ginkakaptan la gihapon han mga Yuan. An giuurhii nga emperador han Yuan in pumalagiw paamihanan ha Shangdu, ngan ginruba ni Zhu an mga palasyo ni Yuan ha Dadu. An syudad in ginngaran nga Beiping (北平) ha kapareho nga tuig,[23] ngan an prefectura han Shuntian (順天) in gintukod ha dapit nga palibot han syudad. Han tuig 1403, an bag-o (ngan ikatulo) nga emperador Ming - Emperador Yongle - in ginngaranan liwat ini nga syudad nga 'Beijing', ngan gindesigner an Beijing nga usa ha duduha nga mga ulohan nga na kalingit nga ha pagkahadto nga panahon nga ulohan nga Nanjing. An Beijing in napamutnga ha dako nga pag-ayad nga proyekto para han bag-o nga urokyan han Imperyo, an gindidiri nga syudad nga nahuman harani han 15 ka tuig (1406 ngadto ha 1420). Han nahuman an palasyo, hi Emperador Yongle in nagukoy didto. Tikang 1421 ngan sinmunod nga mga panahon, an Beijing, nga ginkikilala gihap nga Jingshi (京师), in naging "opisyal" nga ulohan han Dinastiya Ming, samtang, an Nanjing, naging "panduha" nala nga ulohan. Ini nga pasikaran han duduha nga ulohan (nga an Beijing mas mahinungdan), nagpadayon ha sakob han Dinastiya Ming. Napulo kag-tulo ha Napulo kag-unom nga mga emperador Ming in ginlubong ha mga maghusay nga mga lubnganan harani ha Beijing.
Han ika 15 siglo, an Beijing in nahihimo na ha pagkayana nga hitsura, ngan an panahon han Ming nga bungbong han syudad in nagserbi komo bungbong han syudad han Beijing kutob ha kabag-ohan nga panahon, kun diin ginruba ini ngan an gintukod ha pagsaliwan an ikaduha nga Dalan Libot. Gintotoohan nga an Beijing in gidadakoi nga syudad han kalibutan tikang 1425 hangtod 1650 ngan tikang 1710 ngadto ha 1825. An iba nga nakakaaghat nga mga balay nga gintukod han kapanahon han Ming amo an Templo han Kalangitan (gintindog ha 1420). Tiananmen,nga ha pagkayana amo an tigaman han estado han Kanan Katawhan Republika han Tsina ngan ginpapakita han iya tigaman, in syahan nga gintukod ha 1420, ngan makapira nga inutro pag-ayad kahuman. An kwadrado han Tiananmen, in gintukod ha 1651 ngan ginpadako han 1958. An mga heswita nahuman pag-ayad an syahan nga dapit-han-Beijing nga Singbahan Romano Katoliko ha 1652 ha Ganghaan Xuanwu, kun diin inmukoy an Italyano nga Heswita nga hi Matteo Ricci (1552-1610); an kabag-ohan nga Nantang (南堂, Salatan nga Katedral) in gintukod ha lugar nga gintindogan han orihinal nga katedral.
Natima an Ming ha tuig 1644, nga kahuman han 40 ka adlaw, kan Li Zicheng kasundalohan nga mga kablasanon, in nakuha an Beijing ngan napatalsik an goberno Ming. Han tikaharani an makusog nga kasundalohan han Manchu ha syudad, hi Li ngan iya mga sumurunod in ginbaya an syudad, ngan an resulta, an kusog han Manchu ha ilarom ni Prinsipe Dorgon, in nakuha an Beijing nga waray aragway.
Hi Prinsipe Dorgon in nagtukod han Dinastiya Qing nga naging direkta nga sumunod han Ming, ngan an Beijing in nagpabilin la gihap nga ulohan han Tsina. An mga emperador han Qing in ginpaupay an balay imperyal, pero ha kadamoan, an mga balay han Ming ngan an panngatanan nga pagkaayos in nagpabilin nga waray pagbag-o. An Beijing hinin nga panahon in ginkikilala ha ngaran nga Jingshi, nga igkasiringon nga Gemun Hecen han Manchu, an klasiko nga Tsinino nga nobela Inop han Pula nga Kwarto in nagpapadayag nga aada ha Beijing han unhan nga mga tuig han pamumuno han Qing (kataposan han mga 1600 nga katuigan).
Han ikaduha nga gyera Opyo, an mga kusog han Inglatera ngan Fransya in nakuha an syudad, ginkawatan ngan ginsunog an Palasyo han Katpaso ngan Daan nga Palasyo han Katpaso ha 1860. Ha ilarom han Ginsarabutan han Peking nga nagpatima han gyera, an mga kusog han Katundan in nagkamayda katungod hin pagtukod hin diplomatiko nga presensya ha Beijing Legation Quarter. Han tuig 1900, an Beijing in ginsudlan naliwat han mga langyawanon nga kusog para humanon an Rebelyn Boxer. An pipira nag mahinungdan nga mga balay imperyo han syudad in naruba han aragway, upod an Akademiya Hanlin ngan Palasyo han Katpaso.
Panahon han Republika[igliwat | edit source]
An Rebolusyon Xinhai han tuig 1911, nga may panuyuan nga ginsaliwan an pamumuno Qing hin uska republika, in may orihinal nga panuyuan nga pagtukod han iya ulohan ha Nanjing. Kahuman an uska hataas nga ranggo nga opisyal han Qing nga hi Yuan Shikai igpirit igpagbaya an emperador Qing ha Beijing ngan ginpasigurado an pagkadaog han rebolusyon, ginkarawat han mga rebolusyonaryo ha Nanjing hi Yuan nga maging mangulo han bag-o nga Republika han Tsina, pero namatay hiya pagkahuman han waray pa maguska tuig ha pamumuno. Kinmusog an mga rehiyonal nga pinuno-guerrero ngan an mga magkusog nga hugpo in sige la paginaragway (an gyera Zhili-Anhui, an syahan nga gyera Zhili-Fengtian, an ikaduha nga gyera Zhili-Fengtian) para makuha an ulohan ha Beijing. Kahuman han pagdaog han kanan Kuomintang (KMT) Paguswag paamihanan, nga nagpugong han mga gerero-inuno ha amihanan, an Nanjing in opisyal nga naging ulohan han Republika han Rsina ha tuig 1928, ngan an Beijing in ginliwan an ngaran nga naging Beiping (Peip'ing) (北平) ha 28 Hunyo han tuig, nga may kasirigngon nga "amihanan nga kalinawan". Han ikaduha nga gyera han Tsina ngan Hapon , an Beiping in ginsakop han Hapon han 29 Hulyo 1937, ngan ginhimo nga lingkuran han goberno probisyonal han Republika han Tsina, uska sunod-sunoran nga estado nga namumuno han mga tuminongnong nga mga Tsino ha dapit han ginsakopan han mga Hapones nga amihanan Tsina; an goberno ha kaurhian in gintampo ha masdurudako nga Wang Jingwei nga goberno nga nakabase ha Nanjing.
Kanan Katawhan Republika[igliwat | edit source]
Han 31 Enero 1949, hadton panahon han Gera Sibil han Tsina, an kusog han komunista in sinmulod ha Beijing hin waray inmato. Han 1 Oktubre han pareho nga tuig, an Partido komunista han Tsina, ha ilarom han liderato ni Mao Zedong, in nag-asoy ha Tiananmen an pagkahimo han Kanan Katawhan Republika han Tsina ngan ginbalik pagngaran an syudad ngadto ha Beijing. Han pipira nga adlaw nga nahiuna, an Chinese People;s Political Consultative Conference in nagdesider nga an Beijing in magiging ulohan han bag-o nga goberno.
Han panahon han pagtukod han Kanan Katawhan Republika, an munisipyo han Beijing in lakip la an iya kasawangan ngan mga hagrani nga dapit. An kasawangan in ginbahinbahin ngadto ha damo nga gudti nga distrito ha sulod nga ha yana amo an ikaduha nga libot nga dalan. An bungbong han Syudad han Beijing in ginruba para makaayad han ikaduha nga libot nga dalan, nga nahuman ha 1981 han pagsunod han 1982 nga plano han syudad. Adto nga dalan in syahan ha mga sagunson nga mga bag-o nga libot nga dalan nga maypanuyuan magpaagi han mga sarakayan kaysa ha mga bisikleta.
Ha pagsunod han reporma panekonomiya ni Deng Xiaoping, an mga kasawangan han Beijing in mas humaluag. An hadto nga aada ha sulod han ikaduha nga libot nga dalan ngan ikatulo nga libot nga dalan, an kasawangan han Beijing in dinmuso tubtog ha pagtukod pala nga ikalima nga libot nga dalan ngan ikaunom nga libot nga dalam, nga an damo nga dapit nga anay hagna in nahimo hin distrito han mga panimalay ngan pannegosyohan. Sumala han 2005 nga sumat han peryodiko, an kadako han pinauswag pala nga katunaan han Beijing, in usa ngan katunga nga mas halapad kaysa ha mga katunaaan han daan nga Beijing ha sulod han ikaduha nga libot nga dalan. An Wangfujing ngan Xidan in nahimo nga labi nga mauswagon nga distrito han mga papliton, samtang an Zhongguancun in naging dako nga sentro han electronika ha Tsina. Ha mga yana nga katuigan, an paguswag han Beijing in naghatag hin mga problema han urbanisasyon, sugad han mabug-at nga trapiko, malain nga kalidad han hangin, an pagkawara han makasaysayan nga mga magkaaranyaw nga distrito, an damo nga pagsulod han mga migrante tikang ha dirudilain nga rehiyon han nasod labi na kahoronan.
Han 13 Hulyo 2001, an kanasoran nga komite han Olimpiko in ginpili an Beijing, nga magpamulay han 2008 Katpaso nga Olimpiko.
Pinanbasaran[igliwat | edit source]
Dugang nga barasahon[igliwat | edit source]
- Cotterell, Arthur. (2007). The Imperial Capitals of China: An Inside View of the Celestial Empire. London: Pimlico. pp. 304 pages.. ISBN 978-1-84595-009-5.
- Elliott, Mark C. (2001). The Manchu Way: The Eight Banners and Ethnic Identity in Late Imperial China. Palo Alto, California, United States: Stanford University Press. ISBN 0-8047-4684-2. http://books.google.com/?id=_qtgoTIAiKUC&printsec=frontcover. Ginkúhà dida han 22 July 2009.
- Li, Lillian; Dray-Novey, Alison; Kong, Haili (2007). Beijing: From Imperial Capital to Olympic City. New York City, United States: Palgrave Macmillan. ISBN 1-4039-6473-4.
- Cammelli, Stefano Storia di Pechino e di come divenne capitale della Cina, Bologna, Il Mulino, 2004. ISBN 978-88-15-09910-5
- Chen, Gaohua: The Capital of the Yuan Dynasty. [Dadu or Khanbaliq]. Silkroad Press, 2015. ISBN 978-981-4332-44-6 (Print); ISBN 978-981-4339-55-1 (eBook)
- Harper, Damian, Beijing: City Guide, 7th Edition, Oakland, California: Lonely Planet Publications, 2007.
- Harper, Damian, Beijing: City Guide, 6th Edition, Oakland, California : Lonely Planet Publications, 2005. ISBN 1-74059-782-6.
- MacKerras, Colin; Yorke, Amanda (1991). The Cambridge Handbook of Contemporary China. Cambridge, England, United Kingdom: Cambridge University Press. ISBN 0-521-38755-8. http://books.google.com/?id=yiq_f71uXboC&printsec=frontcover&dq=beiping+beijing. Ginkúhà dida han 22 July 2009.
Mga sumpay ha gawas[igliwat | edit source]
- Websayt han Goberno han Beijing (Tsinino) ngan (Iningles)
- Beijing pagtugway hit paglakat tikang ha Wikivoyage
- Pangilal-an han Ekonomiya han Beijing ha HKTDC


c: text/html

text:
Sistema solar
An Adlawnon nga Sistema amo an adlaw kaupod han mga langitnon nga butang nga nalibot.
An bag-u nga Adlawnon nga Sistema
Urusa nga mga langitnon nga ilimintu nga pinapangunahan han bitoon nga adlaw ngan sinusundan han mga planeta. An adlaw u solar ansya an siyahan nga nalibut ha mga bilin han bumutu nga durudaku nga bitoon. An pagbutu hini nga durudaku nga bitoon ansya an naghatag hin puwirsa ha anay lidung nga libutan han sistema. Yana ini nga lidung in pilidong na napuruparihu han bunay.
Mga Planeta[igliwat | edit source]
1. Merkuryo
2. Venus
3. Kalibutan
4. Mars
5. Jupiter
6. Saturn
7. Uranus
8. Neptune
9. Pluto
10. Xiron
An itom nga Luhu[igliwat | edit source]
Iningles:The BLACK HOLE
An natahub han bulan u danay adlaw hinungdan han bakunawa ngan kresin nga bulan

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Baja California
An Baja California usa han mga katloan kag usa (31) nga estado ngan upod han Distrito Federal usa han mga 32 nga mga entidad federativa han Mehiko.
Nahamutang an Baja California ha pinakakanawayon o pinaka-amihanan-katundan han Mehiko. Ini amo an nahimo han península han Baja California con el estado mexicano de Baja California Sur upod han estado Mehikano han Baja California Sur. Ugsa ini mahimo nga estado han 1953, an ngaran hini amo an Amihanan nga Teritoryo han Baja California (ha Kinatsila: Territorio Norte de Baja California). Mayda ini kahaluag nga 71.576 km², nga amo in 3,57% han nasod. Ginsasapitan ini ha katundan han Kalawdan Pacífico, ha sidlangan han Dagat han Cortés o Golfo han California, han estado han Sonora ngan han estado estadounidense han Arizona, ha salatan han estado han Baja California Sur ngan ha amihanan han estado estadounidense han California.
Mexicali an kapital hini nga estado, ngan ini nga syudad, upod han Tijuana, amo an mga syudad nga gidamo-i hin tawo han estado, ngan ini nga duha nahamutang dida han frontera upod han Estados Unidos. Iba nga mga syudad nga importante gihapon amo an Ensenada, Tecate, Playas de Rosarito, San Felipe, San Quintín, Ciudad Guadalupe Victoria , Los Algodones ngan La Rumorosa. An estado mayda mga sobra hin 2.8 ka milyon nga mga nangungukoy (2005). An kodigo hini ISO 3166-2 amo an MX-BCN.
Pagbahin-bahin nga politiko-administratiba[igliwat | edit source]
An estado ginbahin ngadto hin lima (5) nga munisipyo. Ngan ini liwat ginbahin-bahin ngadto hin mga delegasyon, damo hin mga pueblo, rancho ngan iba pa nga mga gudti nga mga pagbahin hin teritoryo.
Mga Munisipyo[igliwat | edit source]
(An syudad han San Quintin pira na ka tuig nga nangaruyag magin munisipyo pero waray pa ini makatapos han ngatanan nga mga requisito para mahimo ini nga munisipyo).
Prinsipal nga mga syudad[igliwat | edit source]
- Mexicali
- Tijuana
- Ensenada
- Tecate
- Rosarito
- Ciudad Guadalupe Victoria
- San Felipe
- San Quintín
- Los Algodones
- La Rumorosa
- Cataviña
- Colonet
Mayda pa mga damo nga mga puro o isla ngan upod hini amo an Islas Coronado, Guadalupe, Cedros, Ángel de la Guarda.


text:
Baláy
An baláy (Iningles:House) (Pambansa:Bahay) [1] amo an urukyan han mga tawo. Durudilain it materyales nga ginagamit ha paghimo hit balay sugad hit kahoy, yero, semento, pawod. It balay sinisirungan han mga tawo para makaiwas han adlaw, uran, kahagkot, kapaso, hayop, ngan iba pa nga tawo.
An balay may ada iksaktu nga sukul para hit iksaktu nga mga tawo. Natindog ini ha iksaktu nga sukul hit tona
Balay (Iningles:House/Residence/Building/Hut/Palace)
Kadamoan hit balay mayda guwa, kaunan, kusina, kuwartu, kasilyas ngan iba pa.
Pinanbasaran[igliwat | edit source]
- ↑ Abuyen, Tomas A. DICTIONARY English Waray-Waray/Tagalog. National Book Store. Mandaluyong City. ISBN 971-08-6529-3 Pakli Ihap 169.
Mga sumpay ha gawas[igliwat | edit source]
- Media related to Houses at Wikimedia Commons


text: 1Pag-agi hin tulo ka adlaw tikang umabot hi Festo ha lalawigan, kinmadto hiya ha Jerusalem tikang ha Cesarea. 2Didto an mga puno han kapadian ngan an mga pangulo nga Judiyo nagsumbong ha iya kontra kan Pablo. Ginhangyo nira kan Festo 3nga ipadara hi Pablo ngadto ha Jerusalem, kay naghunahuna hira hin paggama kan Pablo dida ha dalan. 4Binmaton hi Festo, “Priso pa hi Pablo didto ha Cesarea, ngan ha diri maiha mabalik ako ngadto. 5Paupda ha akon ngadto ha Cesarea an iyo mga pangulo ngan igsumbong an tawo kon nakasala man hiya.” 6Nagpabilin hi Festo dida ha ira hin mga walo o napulo pa ka adlaw, ngan binmalik hiya ngadto ha Cesarea. Han pagkabuwas, linmingkod hiya ha hukmanan ngan nagsugo nga dad-on hi Pablo ha iya atubangan. 7Han pag-abot ni Pablo, gin-alirongan hiya han mga Judiyo nga tikang ha Jerusalem, ngan nagtikang hira hin pagpasaka hin magbug-at nga mga sumbong kontra ha iya, nga waray man nira nahahatag nga karig-onan han ira mga sumbong. 8Kundi nanalipod hi Pablo ha iya ngahaw, “Waray ko nabuhat nga sala kontra han Balaod han mga Judiyo, o han Templo, o han Emperador han Roma.” 9Kundi karuyag ni Festo nga sangkayon hiya han mga Judiyo, sanglit ginpakianhan niya hi Pablo, “Karuyag mo ba kumadto ha Jerusalem ngan didto ko tuhaya an mga sumbong kontra ha imo?” 10Binmaton hi Pablo, “Natindog ako ha atubangan han hukmanan han Emperador diin angay ako pagtuhayon. Sayod ka ngahaw nga waray ako nabuhat nga maraot ngadto han mga Judiyo. 11Kon nakagtalapas ako han balaod ngan nakabuhat hin ano nga angay sirotan han kamatayon, diri ako naghahangyo hin paglikay hini. Kundi kon waray man kamatuoran an mga sumbong nira ha akon, waray makakagtubyan ha akon ngadto ha ira. Nadangop ako ngadto han Emperador.” 12Niyan kahuman ni Festo makigkarukayakan han iya mga magsaragdon, binmaton hiya, “Dinmangop ka ngadto han Emperador, sanglit makadto ka han Emperador.” 13Pag-agi hin pira ka adlaw, inmabot ha Cesarea hira Hadi Agripa ug Berenice hin pagduaw ngan pangumosta kan Festo. 14Kahuman nira hin pira ka adlaw didto, ginsumatan ni Festo an hadi han kamutangan ni Pablo, ngan nagsiring hiya, “May-ada dinhe usa nga priso nga iginbilin ni Felix; 15ngan han akon pagkadto ha Jerusalem, an mga puno han kapadian ngan katigurangan nga mga Judiyo nagpasaka hin mga sumbong kontra ha iya, ngan ginhangyo ako nira nga pagsirotan ko hiya. 16Kundi ginbaton ko hira nga diri batasan han mga Romano an pagsirot hin bisan hin-o nga iginsumbong, kon waray pa niya igkaatubang an mga nagsumbong ha iya, ngan kon waray pa niya higayon hin pagpanalipod han iya kalugaringon han mga sumbong kontra ha iya. 17Sanglit han pagkanhi na nira, waray ako maglangan, kundi han pagkabuwas, linmingkod ako ha hukmanan, ngan ginpatawag ko ini nga tawo. 18Nanindog an mga magsurumbong ha iya, kundi waray man nira iginsumbong nga maraot kontra ha iya, nga akon ginpaabot nga ira pagbubuhaton. 19Kundi may-ada la nira mga ginlantugian mahitungod han ira kalugaringon nga tuluohan ngan mahitungod han usa ka tawo nga ginngangaranan kan Jesus nga namatay, kundi ginpapamatud-an ni Pablo nga buhi hiya. 20Nagugupong ako kon ano an akon pagbubuhaton hin paghubad hini nga problema, sanglit ginpakianhan ko hi Pablo kon maruruyag hiya hin pagkadto ha Jerusalem ngan didto umatubang hiya hini nga mga sumbong kontra ha iya. 21Kundi dinmangop hi Pablo ha Emperador ngan naghangyo nga pagbantayan hiya, ngan an Emperador amo an magtuhay han iya kaso. Sanglit nagsugo ako nga pagbantayan hiya hin maupay ngada han akon pakagpadara ha iya ngadto han Emperador.” 22Nagsiring hi Agripa kan Festo, “Karuyag ko mamati hini nga tawo.” “Buwas hibabatian mo hiya,” binmaton hi Festo. 23Han pagkabuwas inmabot hira Agripa ug Berenice ngan gintagan hin hadianon nga pagpaabot. Sinmulod hira ha ruwang han hukmanan nga inupdan han mga opisyal han mga sondalo ngan han mga dumagko han syudad. Nagsugo hi Festo nga dad-on hi Pablo ha iya atubangan. 24Nagsiring hi Festo, “Hadi Agripa ngan kamo ngatanan nga hahani dinhe upod ha amon: Amo ini an tawo nga iginsumbong ha akon han ngatanan nga mga Judiyo dinhe ngan didto ha Jerusalem. Naggogogliat hira nga angay hiya pagpatayon. 25Kundi waray ako hinagian dida ha iya nga angay pasikaran hin pagpatay ha iya. Ngan tungod nga dinmangop man hiya han Emperador, naglarang ako nga igpadara hiya ngadto. 26Kundi waray ko sadang igsurat han Emperador nga bisan ano mahitungod hini nga tawo. Sanglit gindara ko hiya ha iyo atubangan—labi na nganhi ha imo, harangdon nga Hadi Agripa, basi kahuman mo mausisa an iya kaso, may-ada na unta ako sadang igsurat. 27Kay baga diri naangay ha akon an pagpadara hin usa nga priso nga diri ako makagsumat hin tuhay han mga sumbong kontra ha iya.”


text:
An Agoo usa nga ikaduha nga klase nga bungto ha lalawigan han La Union, Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 51,923 ka tawo ha 9,945 nga mga panimalay.
An ngaran han bungto posible ginkuha tikang han "aroo" o "agoho" , usa nga kahoy nga damo han una ha katundan nga labnasan han panahon ugsa-han-Espanyol.
An bungto gintawag gihapon nga "Puerto de Japon", kay an mga Espanyol nga conquistador tikang ha Mexico nga pinamunoan ni Capitan Juan de Salcedo nakasabot nga an Agoo usa nga puerto o daungan hin sakayan nga diin an mga Intsek, Hapon, ngan mga lumad nga mga negosyante nagpapadayon han ira trabaho.


text:
John F. Du
Hi John Forrosuelo Du, D.D., (natawo ha Bantayan, Cebu, Oktubre 18, 1954), usa nga padi han Singbahan Katoliko Romano ha Pilipinas. Hiya an yana nga nalingkod nga Arsobispo han Palo ha Leyte, Pilipinas.[1] Ginbutang hiya hin kasanhi nga bakante nga sede nga nabakante tungod han pagpasaka kan arsobispo Jose S. Palma ngadto han Arkidiosesis han Cebu.
Biyograpiya[igliwat | edit source]
Natawo hi John Du dida han Oktubre 18, 1954. Ginhimo hiya nga Obispo han Timici. Gin-ordenar hiya nga padi ha Cebu, Pilipinas dida han Hunyo 1, 1979 katapos hin pakakuha hin mga degree ha pilosopiya ngan teolohiya tikang han Seminaryo nga Kolehiyo han San Carlos ha Sugbo ngan han Divine Word nga Seminaryo ha Syudad han Tagaytay.[2] Ha 1997, ginhimo hiya nga Kabulig nga Obispo han Cebu ni Papa Juan Pablo II. Ginhimo hiya nga Obispo han Dumaguete dida han Abril 21, 2001.
Han 2012 hiya an tesorero han CBCP ngan mangulo han CBCP Pension Plan. An arkidiosesis han Palo mayda 1.2 ka milyon o ribo nga mga Katoliko tikang han 2004 ngan an mga suffragan nga diosesis hini naglakip han Borongan, Calbayog, Catarman ngan Naval.[3]
Arsobispo han Palo[igliwat | edit source]
Han Pebrero 25, 2012, ginpasaka ni Papa Benedicto XVI hi Obispo John Du ha pagka-Arsobispo han Palo han bakante nga sede ni Arsobispo Jose S. Palma.[4]


text:
Cotabato
An Cotabato, nga han una gintawag nga North Cotabato, amo in ginpalibutan-hin-tuna nga lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha SOCCSKSARGEN nga rehiyon ha Mindanao. An kapital hini amo an Syudad han Kidapawan ngan ginsasapitan ini han Lanao del Sur ngan Bukidnon ha amihanan, han Davao del Sur, Syudad han Davao, ngan Sultan Kudarat ha salatan, ngan Maguindanao ha katundan.
Sulod
Katawhan ngan Kultura[igliwat | edit source]
Ekonomiya[igliwat | edit source]
Heyograpiya[igliwat | edit source]
Politikal[igliwat | edit source]
An Cotabato ginbahin ngadto hin napulo kag pito (17) nga mga bungto ngan usa (1) nga syudad.
Mga Syudad[igliwat | edit source]
Mga Bungto[igliwat | edit source]
Pisikal[igliwat | edit source]
Kaagi ngan Kasaysayan[igliwat | edit source]
An ngaran nga "Cotabato" tikang han Maguindanao nga mga pulong nga kuta wato, nga buot sidngon "bato nga atubangan".
An anay-probinsya han Cotabato han una amo an gidako-i ha Pilipinas. Han 1966, an South Cotabato ginhimo nga bulag nga probinsya. Han Nobyembre 22, 1973, in Dekreto Presidensyal nagbahin han nahabilin nga probinsya ngadto han North Cotabato, Maguindanao, ngan Sultan Kudarat.
An North Cotabato ginbalyo-an hin ngaran ngadto ha Cotabato han Disyembre 19, 1983.


text:
Xieng Khuang
An Xieng Khuang o Xiangkhoang (puyde liwat Sieng Khuang; ha Lao: ຊຽງຂວາງ) usa nga lalawigan han Laos, nga nahamutang ha dumagsaan nga dapit han nasod. Ginbinumbahan ini hin duro han panahon han Gyera ha Vietnam.
An syahan nga ngaran hini Muang Phuan, ngan an kilalado nga Patag hin mga Tadjaw nahamutang dinhe.
Mga distrito[igliwat | edit source]
An lalawigan nahimo han mga nasunod nga mga distrito:
- Kham (9-02)
- Khoune (9-04)
- Morkmay (9-05)
- Nonghed (9-03)
- Pek (9-01)
- Phaxay (9-07)
- Phookood (9-06)
- Thatom (9-08)
An distrito han Thatom ginbalhin ngada tikang han ispisyal nga zona han Xaisomboun han pagwara hini han Enero 2006.
Mga kilalado nga molupyo[igliwat | edit source]
- Vang Pao Tawo militar han Ginhadi-an han Laos
Kitaa gihapon[igliwat | edit source]
- Meseta han Xieng Khuang
- Tragic Legacy: Profound Mystery - The Unknown Story of Xieng Khouang by Mike Matsuno


text:
Igbaras
An Igbaras usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Iloilo ha Katundan nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han 2000 nga census, mayda ini populasyon nga 27,878 ka tawo ha 5,559 nga panimalay. Lakip ha mga kiritaon dinhe an "Igbarasnon nga Ladawan", Bukid Napulak, an Busay Nadsadjan, ngan an "Pakuyang sa Tangyan" nga Festival.
Mga Baranggay[igliwat | edit source]
An Igbaras mayda kap-atan kag unom (46) nga baranggay.
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Opisyal nga Websayt han Bungto han Igbaras
- Philippine Standard Geographic Code
- 2000 Philippine Census Information


text:
Cagayan de Oro
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An Cagayan de Oro (ginpapahalipot nga C.D.O.) amo in usa han mga importante nga syudad ha Mindanao. Amo ini an kapital han lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas ngan amo an sentro han rehiyon para han Amihanan nga Mindanao (Rehiyon X). Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga ginkalkular nga mga 461,877 ka tawo ha 200,000 nga mga panimalay.
Damo it ngaran han syudad, gintawag ini nga Gateway to Northern Mindanao (Ganghaan ha Amihanan nga Mindanao), the City of White Water Rafting and River Trekking (an Syudad han White Water Rafting ngan River Trekking) (www.raftingcdo.com). Kondi labaw ha tangan, tungod han mga makisangkayon nga mga tawo hin nga gintawag an syudad nga "The City of Golden Friendship" (An Syudad han Bulawanon nga Pakigsangkay.
Ha Cagayan de Oro nahibase in mga kompanyiya multinasyonal sugad han Del Monte Philippines (nga han una Philippine Packing Corporation). Ini nga kompanyiya didto ha Cagayan de Oro tikang han dekada han mga 1930. An mga pinya ha harani nga lalawigan han Bukidnon ginkakarga ngadto han ira Planta hin Panproseso ha Baranggay Bugo ngan ginpapadara tikang dida ngadto han bug-os nga Pilipinas, Asya ngan ha Pacifico.
An Syudad han Cagayan de Oro amo in sentro hin pag-aram ha Amihanan nga Mindanao. Nahamutangan ha syudad in dagko nga mga kanan-estado gna mga institusyon hin pag-aram ug mga unibersidad.
An yana nga Alkalde han Syudad han Cagayan de Oro amo hi Vicente Emano ngan an yana nga Bise-Alkalde amo hi Michelle Tagarda-Spiers.
Mga Baranggay[igliwat | edit source]
An Syudad han Cagayan De Oro ginbahin ngadto hin kawaloan (80) nga mga baranggay.
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Cagayan de Oro City Government Website
- Cagayan de Oro Socio-Economic Profile
- Cagayan de Oro Tourist Website
- 2000 Philippine Census Information
- Lantaw hin Satellite han Google Maps


text: 1Hinkit-an ko liwat in usa pa nga makusog nga anghel nga nalusad tikang ha langit. Napuputos hiya hin dampog, ngan ginlilibotan hin balangaw an iya ulo. An iya bayhon sugad hin adlaw ngan an iya mga bitiis sugad hin mga harigi nga kalayo. 2May-ada niya gutiay nga linikid nga basahan nga binuklad ha iya kamot. An iya tuo nga tiil natamak han dagat ngan an iya wala nga tiil natamak han tuna. 3Ginmoliat hiya sugad hin pagngurob hin mga liyon. Kahuman niya paggoliat, binmaton an pito nga mga dalugdog pinaagi han ira daguhob. 4Han pagyakan nira, tipagsusurat na unta ako, kundi may-ada tingog nga hinbatian tikang ha langit nga nasiring, “Ayaw ipasabot an iginsiring han pito nga mga dalugdog; ayaw isurat!” 5Niyan, an anghel nga natukdaw ha dagat ngan ha tuna nagbayaw han iya tuo nga kamot ngadto ha langit 6ngan nagsumpa ha ngaran han Dyos nga buhi ha kadayonan, nga naghimo han langit, han tuna, ngan han dagat, ngan han ngatanan nga mga butang nga aada ha ira. Nagsiring an anghel, “Diri nagud maglalangan! 7Kundi kon magpatunog na an ikapito nga anghel han iya trompeta, pagtutumanon na han Dyos an iya tinago nga paglarang, sugad nga ginpahibaro niya hadto an iya mga surugoon, an mga manaragna.” 8Ngan, an tingog nga akon hinbatian tikang ha langit nagsiring na liwat ha akon, “Kadtoa ngan kuhaa an binuklad nga gutiay nga linikid nga basahan nga kinakaptan han anghel nga natukdaw ha dagat ngan ha tuna.” 9Kinmadto ako han anghel ngan naghangyo ako nga ihatag ha akon an gutiay nga linikid nga basahan. Ginsiring ako niya, “Kuhaa ngan kaona; matam-is ini sugad hin dugos dida ha imo baba kundi kon matulon mo na, maaslom na ini.” 10Ginkuha ko an gutiay nga linikid nga basahan dida ha iya kamot ngan ginkaon ko. Matam-is ini sugad hin dugos han dida pa la ha akon baba, kundi han pagtunla ko, nagmaaslom didto ha akon tiyan. 11Niyan ginsiring ako, “Kinahanglan igpasangyaw mo na liwat an mensahe han Dyos ngadto han mga katawhan, kanasoran, mga pinulongan, ngan mga kahadian.”


text:
Katingala
An Tigaman Pankalas[1] o Katingala[2] (!) (¡ !)amo an usa ka tigaman ha panurat.
Mga kasarigan[igliwat | edit source]
- ↑ Abuyen, Tomas A. Diksyunaryo Waray-Waray [Visaya] English-Tagalog. Kalayaan Press Mktg. Ent., Inc. Quezon City. Tuig 2000. ISBN 971-08-6050-X. Pakli Ihap 441.
- ↑ Vicente I. de Veyra "Ortograpiya Han Binisaya". Bahin nga kinuha tikang han Mga Lagda Han Pagsurat Han Aton Pinulongan ni Vicente I. de Veyra nga ginmantala dida han Kandabao: Essays of Waray Language, Literature and Culture. Tacloban City:Divine Word University Publications. Gin-editar ni Gregorio Luangco.


text:
Pagudpud
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An Pagudpud usa nga bungto ha lalawigan han Ilocos Norte ha Pilipinas. Nahamutang ini ha pinaka-amihanan nga dapit han Luzon. Ginsasapitan ini ha salatan han bungto han Bangui ngan ha salatan han Cordillera nga kabugkiran, han bungto han Adams ngan han lalawigan han Cagayan. An Dagat Tsina Salatan nahamutang ha katundan ngan ha amihanan. Nahamutang ini ha 45 ka milyas ha amihanan tikang ha Syudad han Laoag, an kapital han lalawigan, ngan mga 350 ka milyas ha amihanan tikang ha Manila.
Sumala han census han tuig 2000, an Pagudpud mayda populasyon nga 19,315 ka tawo.
Mga Baranggay[igliwat | edit source]
An Pagudpud ginbahin ngadto hin napulo kag unom (16) nga mga baranggay.
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Bungto han Pagudpud
- Pagudpud.net
- Websayt han Awesome Pagudpud: The Definitive Travel Guide
- Philippine Standard Geographic Code
- 2000 Philippine Census Information


text:
General Santos
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An Syudad han General Santos (kon iginhalipot GenSan; nga an kasanhi nga ngaran Dadiangas) usa nga syudad ha Pilipinas. Nahamutangan ini ha salatan nga bahin han nasod, ha probinsya han South Cotabato. Iginklasipika ini nga syahan nga klase nga syudad, nga buot sidngon an mga nangungukoy dine mayda average nga income ha tagsatuig nga P250 ka ribo o P250 ka milyon o sobra.
Mga Baranggay[igliwat | edit source]
An Syudad han General Santos ginbahin ngadto hin karuhaan kag unom (26) nga mga baranggay.
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Opisyal nga Websayt han Syudad han General Santos
- Philippine Standard Geographic Code
- 2000 Philippine Census Information
- Harampangan nga websayt para han Syudad han General Santos


text:
Provincia de Valladolid
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Kinatsila nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An Valladolid usa nga probinsya ha katundan nga Espanya, ha butnga nga bahin han komunidad autonoma han Castilla y León. Ginsasapitan ini han mga probinsya han Zamora, León, Palencia, Burgos, Segovia, Ávila, ngan Salamanca.
Han populasyon hini nga 501,157 (2002), mga duha ka ika-tulo nga bahin nangungukoy didto han kapital ngan Valladolid, nga amo gihapon an kapital han komunidad autonoma. Mayda 225 ka munisipyo an probinsya, ngan labaw hin ikatulo nga bahin hini mga baranggay hin diri maabot hin 200 ka tawo.
Mga Comarca han Valladolid[igliwat | edit source]
- Tierra del Vino
- Tierra del Pan
- Tierra de Campos
- Tierra de Pinares
- Campo de Peñafiel
- Campiña del Pisuerga
- Páramos del Esgueva.
Kitaa gihapon[igliwat | edit source]


text:
San Antonio, Zambales
An San Antonio usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan han Zambales, Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 28,248 ka tawo ha 6,483 nga mga panimalay.
Mga baranggay[igliwat | edit source]
An San Antonio ginbahin ngadto hin napulo kag upat (14) nga mga baranggay.
- Angeles
- Antipolo
- Burgos (Pob.)
- East Dirita
- Luna (Pob.)
- Pundaquit
- Rizal (Pob.)
- San Esteban
- San Gregorio (Pob.)
- San Juan (Pob.)
- San Miguel
- San Nicolas (Pob.)
- Santiago (Pob.)
- West Dirita


text: 1”Dai kamo maghusgar asin dai man kamo huhusgaran nin Dios. 2Huli ta huhusgaran kamo nin Dios siring kan paghusgar nindo; kun ano an sukol na ginagamit nindo, iyo man an gagamiton saindo. 3Tadaw ta nahihiling mo an sadit na ati sa mata kan saimong tugang, alagad dai mo nahihiling an dakulang ati sa sadiri mong mata? 4Tadaw ta nangangahas kang magsabi sa tugang mo, ‘Haleon ko daw an ati sa mata mo,’ kun sa sadiri mong mata igwa nin dakulang ati? 5Parasagin-sagin! Halea ngona an dakulang ati sa mata mo tanganing makahiling ka nin marahay; dangan pwede mo nang mahale an sadit na ati sa mata kan saimong tugang. 6”Dai nindo ipagtao an bagay na banal sa mga ayam ta tibaad kagaton kamo; dai nindo ipag-apon an saindong mga perlas sa mga orig ta tibaad timak-timakan ninda an mga iyan. 7”Maghagad kamo asin tatawan kamo; maghanap asin makukua nindo; tumuktok asin bubuksan kamo. 8Huli ta an lambang naghahagad, tinatawan; an naghahanap, nakakakua; asin an nagtutuktok, binubuksan. 9Siisay na ama an matao nin gapo sa saiyang aki kun tinapay an hinahagad? 10O halas kun sira an saiyang hinahagad? 11Kun kamo nganing mga maraot, tataong magtao nin marahay na bagay sa saindong mga aki, an Ama pa daw nindo na nasa langit an dai magtao nin mga marahay na bagay sa mga naghahagad saiya! 12”Kaya gibohon nindo sa iba an boot nindong gibohon ninda saindo. Ini an kahulogan kan Katogonan ni Moises asin kan mga katukdoan kan mga propeta. 13”Lumaog kamo sa hayakpit na pintoan, huli ta halakbang an pintoan saka mahiwas an dalan pasiring sa karatan, asin dakul an minalaog diyan. 14Alagad hayakpit saka piot an agihan pasiring sa buhay. Asin dikit an nakakakua kaiyan. 15”Mag-ingat kamo sa mga bakong tunay na propeta; garo sinda mga karnero kun minadolok saindo, alagad sa katunayan mga mabangis na lobo sinda. 16Mamimidbid nindo sinda sa mga gibo ninda. An limonsito dai namumunga nin ubas asin an labnig dai namumunga nin bayawas. 17An marahay na kahoy, marahay man an bunga; an maraot na kahoy, maraot man an bunga. 18An marahay na kahoy dai nagbubunga nin maraot; an maraot na kahoy dai nagbubunga nin marahay. 19An lambang kahoy na dai nagbubunga nin marahay, pinapalod asin isinusugba sa kalayo. 20Kaya mamimidbid nindo an mga bakong tunay na propeta huli sa mga gibo ninda. 21”Bako an gabos na nag-aapod sako, ‘Kagurangnan, Kagurangnan,’ makakalaog sa Kahadean nin langit, kundi an mga naggigibo kan kabotan nin sakong Ama na nasa langit. 22Pag-abot kan Huring Aldaw, dakul an masabi sako, ‘Kagurangnan, Kagurangnan, nagpropesiya kami, nagpaluwas nin mga demonyo, asin naggibo nin mga ngangalasan sa ngaran mo!’ 23Dangan sisimbagon ko sinda, ‘Dai ko nanggad kamo midbid. Rumayo kamo sako, mga paragibo nin maraot!’ 24”An nagdadangog asin nagkukuyog kaining mga itinaram ko nakakaagid sa madonong na tawong nagtugdok kan harong niya sa gapo. 25Nag-uran nin makosog, nagbaha dangan hinampas nin makosog na doros an harong na iyan, alagad dai narumpag dahel ta itinugdok iyan sa gapo. 26An nagdadangog kaining mga itinaram ko alagad dai nagkukuyog kaiyan, nakakaagid sa tawong lolong na nagtugdok kan harong niya sa baybay. 27Nag-uran nin makosog, nagbaha, hinampas nin makosog na doros an harong asin narumpag iyan. Grabe an pagkarumpag kaiyan!” 28Pakataram ni Jesus kan mga bagay na ini, nagngalas an mga tawo sa saiyang katukdoan, 29huli ta nagtukdo siya siring sa sarong may kapangyarihan, bakong arog kan mga paratukdo kan Katogonan.


text:
Michael Jordan
Hi Michael Jeffrey Jordan (natawo Pebrero 17, 1963) usa nga nagretiro nga Amerikano nga propesyonal nga basketbolista ngan aktibo nga negosyante. An iya biyograpiya dida han National Basketball Association (NBA) nga websayt nasiring, "By acclamation, Michael Jordan is the greatest basketball player of all time."[1] (Ha paghatag hin pasidungog, hi Michael Jordan amo an gimakarit nga basketbolista ha ngatanan nga panahon). Hi Jordan usa ha mga ginbandilyo nga atleta han iya panahon ngan importante ha pagkasikat han NBA ha bug-os nga kalibutan han mga dekada han 1980 ngan 1990.
Katapos hin kilalado nga karera ha University of North Carolina at Chapel Hill, nga diin nanguna hiya han Tar Heels ngadto hin nasodnon nga championship han 1982, inmapi hi Jordan han Chicago Bulls han NBA dida han 1984. Madali hin dayon hiya nga nakilala nga usa han mga kilalado nga basketbolista han liga, nga nagli-aw han mga magkirita han iya masurong nga paghimo hin puntos. An iya abilidad hin paglukso, nga naipakita han iya paghimo hin mga slam dunk tikang han free throw nga linea dida han Slam Dunk nga mga kontest nagdara ha iya han iya mga agnay nga "Air Jordan" ngan "His Airness." Nakilalado gihapon hiya nga usa han mga gimaupayi nga depensiba nga nagmumulay ha basketbol.[2] Han 1991, nakadaog hiya han iya syahan nga NBA nga championship upod han Bulls, ngan ginsunod ini hin mga titulo dida han 1992 ngan 1993, nga nakahimo hin "three-peat." Bisan man kon tigda hi Jordan nga nagretiro tikang ha basketbol dida han pagtikang han 1993-94 NBA season basi magsunod hin karera ha beisbol, binmalik hiya han Bulls han 1995 ngan gindara niya hira ngadto hin dugang nga tulo nga mga championship han (1996, 1997, ngan 1998) ngan hin NBA-nga-rekord nga 72 nga regular-season nga pagdaog dida han 1995–96 nga season. Nagretiro naliwat hi Jordan han 1999, kundi binmalik hiya para hin duha pa nga NBA season dida han 2001 komo api han Washington Wizards.
Upod han mga pasidungog ngan nahimo ni Jordan amo in lima nga MVP nga pasidungog, napulo nga All-NBA nga Syahan nga Team nga pagdesignar, siyam nga All-Defensive nga Syahan nga Team nga pasidungog, napulo kag upat nga pag-uyag ha NBA All-Star Game ngan tulo nga All-Star MVP nga mga pasidungog, napulo nga titulo hin pag-score, tulo nga steal o kawat nga titulo, unom nga NBA Finals MVP nga mga pasidungog, ngan an 1988 nga NBA Defensive Player of the Year Award. Nakapot hiya han NBA nga rekord han gihataasi nga scoring average ha regular season nga mayda 30.12 ka punto ha tagsa uyag, pati gihapon in rekord nga 33.4 ka punto hin tagsa mulay dida han playoff. Han 1999, ginngaranan hiya han ESPN nga amo an gimakarit nga Amihanan nga Amerikano nga atleta han ika-20 nga siglo, ngan ikaduha kan Babe Ruth dida han kanan Associated Press nga talaan hin mga atleta han siglo. Ginbotar hiya ngadto han Basketball Hall of Fame han Abril 6, 2009 ngan pormal hiya nga ig-aapi dida hiton Septyembre 2009.[3]
Kilalado liwat hi Jordan tungod han iya pagbandilyo hin produkto. Hiya an naghimo nga malinamposon han mga Air Jordan nga sapatos han Nike nga ginpagawas han 1985 ngan padayon pa nga sikat yana.[4] Dida gihapon hi Jordan han 1996 nga pelikula Space Jam. Ha yana usa hiya nga part-time nga tag-iya ngan Nagdudumara nga Api han Operasyon hin Basketbol han Charlotte Bobcats ha North Carolina.
Mga kasarigan[igliwat | edit source]
- ↑ Michael Jordan, nba.com/history, ginkuha dida han Enero 15, 2007.
- ↑ Berkow, Ira. "Sports of The Times; Air Jordan And Just Plain Folks", The New York Times, Hunyo 15, 1991, ginkuha Pebrero 11, 2009.
- ↑ Jordan, Robinson lead Hall's 2009 class, espn.com, ginkuha Abril 6, 2009.
- ↑ Skidmore, Sarah. "23 years later, Air Jordans maintain mystique", The Seattle Times, Enero 10, 2008, ginkuha Pebrero 12, 2009.


text:
© 1996 – 2009 The Office of the High Commissioner for Human Rights
This HTML version prepared by the UDHR in Unicode project, http://www.unicode.org/udhr.
Tungod han pagkilal-a nga an tiunay nga dignidad ug katpong ngan diri-maiwasan nga mga katungod hadton mga kaapihan kanan tawo pamilya amo an pinatatamakan han katalwasan, hustisya kalinawan han kalibutan;
Tungod han pagpasibaya ug pagbiay-biaya han kanan mga tawo katungod nga nahingadto hin mga magpakarima-dima nga mga buhat ug nakapahangit han katawhan, ug dumangat han pag-abot hin bag-o nga panahaon diin an mga katawhan magpapahimulos han ira katadungan pagyakan ug pagtuo hin waray ikahahadlok ug an katalwas tikang hin mga kabaraka ug pahingulang iginsaysay nga amo an pinakahitaas nga hingyap han mga molupyo;
Tungod nga kinahanglan gud, agud an tawo diri mapiritan paggapil, ha iya katapusan nga paningkamot, pag-ato pagraugdauga ha iya, igan an mga katadungan han tawo panalipdan gud ha balaud;
Tungod nga kinahanglanon gud an pagpaudway han nagtutubo nga pagkasarangkay han mga nasud;
Tungod kay an mga katawhan han un nagotco pagtangdo han ira tuluohan bahin han kanan tawo panguna nga mga katungod, sugad man han iya pagkatawo ug dignidad, an pareho nga mga katadungan han lalake ug babaye, ug naguuungara hin mauro-upay nga kinabuhi ubos han katalwasan;
Tungod nga an mga kaapi han hini nga kapunungan, nagsaad man han ira pag-urusa paningkamot kaupod han UN, pagpasamwak agud respetohan hin mahugot an kanan tawo panguna nga mga katungod;
Tungod nga an paggisinabtanay hini nga mga katungod importante gud kaupay basi matuman ini nga panaad;
Sanglit, an ASSEMBLEYA HENERAL nag-aasoy hin pagsering;
KANAN KALIBUTAN DEKLARASYON BAHIN HAN KANAN TAWO MGA KATUNGOD
Nga an ngatanan nga mga nasud ug katawhan magkakau-urusa agud matuman ini nga panuyo, nga diin kada tagsa-tagsa nga kaapihan katilingban, magtatalinguha pagtutdo basi dumukwag ini nga mga katungod, pinaagi hin mga mapinulsanon nga mga buhat, ha nasyonal ug internasyonal nga mga kalibungan, nga ini kilal-on ngan tumanon hadton mga katawhan nga ira nasasakupan.
Nga an ngatanan nga mga tawo, nahimugso talwas ug katpong ha ira dignidad ug katdungan. Hira natawo dinhi ha tuna mayda konsensya ug isip ug kaangayan gud la nga an ira pagtagad ha tagsatagsa sugad hin magburugto.
Nga kada osa may-ada katadungan ngada hini nga mga katungod ug mga katalwasan nga nahiaasoy dida hini nga Deklarasyon ha waray bale han iya kolor ha panit, yinaknan, tuluohan, mababaye man o lalake, kori amo man an iya isip-politikal, an iya gintikangan nga nasud, an iya mga bahandi, kon ano hiya o ano pa dida nga mga suklanan.
Labut hini, an pagtagad diri hihimuon pinaagi han politikal, tuna o tindog pagkalibutan han nasud, o kon taga diin ito nga tawo, o sino kon ito nga nasyon independiente, may tag-mangno, o may kakulangan han ira pangobyerno.
An kada tagsa may katadungan ngada ha kinabuhi, ngada ha katalwasan ug hin kinabuhi nga waray kahadlokan.
Waray hin-o man nga magigin uripon. An paguripon ug an pamaligya o pagpalit hin mga uripon ha bisan ano nga paagi igindidiri gud.
Waray tawo nga igpapailarum hin pagpakuri-i o hin diri tinawo o sobra hin kamaka-aalo riga pagkastiguha.
An kada tagsa may katadungan kilal-on nga usa nga tawo, ha stubangan han balaud, bisan biin hiya makadto.
Papreho an tawo ha stuban-gan han belaud ug an bisan hin-o mahihimo pangaro han bulig ug pananlipud han balaud. An usa ka fawo nga gin-iiba o nakakasering nga gintutuyo hiya pag-ibaha makakahimo peghangyo han bulig han balaud.
Pinaagi han mga nasyonal nga mga buhatan, an kada usa may katadungan pamiling hin hingpit nga katalwasan ngadto hin mga pagsupak han iya mga katadungan pamiling hin hingpit nga katalwasan ngadto hin mga pagsupan ha iya mga katadungan nga hatag ha iya han batakan balaud.
Iguin didiri an waray ha rason nga pagdakop, pagpreso ug pagpagawas han nasud.
Dida han pagturotimbang han iya mga katadungan ug mga obligasyon, ug mga kiha kriminal kontra ha iya, an kada usa may katadungan ngadto hin waray trampa ug ha publiko nga pamati han iya kaso pinaagi hin independyente ug waray inu-ugupan nga buhatan.
1. In himo-an nga nakasala may katadungan nga diri sidngon nga salaan tubtob nga diri pa hiya naproybahan nga salaan dida hin ha publiko nga pamati diin hiya gintagan han nga tanan nga mga habulig para han iya depensa.
2. Diri pagsasalaon in usa mahitungod hin sala o binuhatan o waray buhata, nga dire pasinisering nga sala ubos in nasyonal o internasyonal nga balaud, badton panahon han pagbuhata hito. Sugad man liwat, diri mahihimo ipatong in maburobug-at nga patok kay nga pena han buhatan into nga sala.
Waray hin-o man nga igpapailarum nga diri nahalulugar nga paghimasok ha pamilya, panimalay, han pribado nga kalugaringon, ha mga sinurat o paghugaw han iya ngaran o honor. An kada usa may katadungan pagpanalipdi han balaud supak hini nga mga pagsamuk-samok o pagtamaya.
1. Ha sakob han iya nasud nga ginpupuy-an, an kada usa may katadungan hin paglakat-lakat kon pagpuyo hain man hiya maruyag;
2. An kada usa may katadungan pagbaya han iya nasud, upod an iya kalugaringon ug pagbalik ngada hito.
1. An kada usa may katadungan pangaro hin panalipod kontra hin pagraugdauga tikang ha iba nga nasud;
2. Ini nga katadungan diri mahihimo igrason dumata hin mga pagkiha gumikan hin mga krimen nga diripolitikali o mga buhat dupak hari mga prinsipyo ug mga panuyo han UN.
1. An kada usa may katadungan ngada han iya nasyonalidad;
2. In usa nga tawo diri mahihimo kahukasan han iya paggka nasudnon hin waray ha rason ug waray liwat maka-agpugong ha iya pagbalhin han iya pagka nasudnon.
1. An mga lalake o babaye nga aada na ha igo nga panuigon an may katadungan ag-awawa ngan magka-ada hin familya ha waray bale han iya kolor ha panit, nasyonalidad o tuluohan. Hira an mayada purupareho nga mga katadungan mahi-unong ha pag-awawa, samtang nga mag-asawa ngan han pagpawaray bale hito nga ira pag-asawa;
2. An kasal an pagbobohaton la ha talwas ug tim-os nga pag-ayon han mga pagkakasion;
3. An familya an unob ngan panguna nga hupo han katilingban ngan may katadungan nga panalipdan han katilingban ngan han gobyerno.
1. An kada usa may katadungan pagtag-iya hin bagay ha iya kalugarinhon o kaupod an iba;
2. Waray hin-o man nga tawo nga kukuhaan han iya pag-tagiya hin waray-ha-rason.
An kada usa may katadungan hin ha iya pag-isip, konsensya ug relihiyon; kaupod hin an katadungan pagbalhin han iya relihiyon, pagtuo ug katal-wasan, mahiya la nga usa o kaupod in iba, ha publiko o pribado agud igpasamwak an iya tuluohan ha pagtutdo, paghalad o pagsingba.
An kada tagsa may katadungan pag-isip o pagsaysay; ini nga katadungan naglalakip han iya pagpasamwak han iya mga opinyon nga diri pagsasamukon sugad man pagpamiling, pagkara-wat ug paghatag hin mga impormasyon o mga ideya pinaagi ha media hin waray pinili.
1. An kada tagsa may katadungan hin mamingawon nga pagtitirok ug paguurosa;
2. Diri mapipirit in usa ka tawo pagpiriton pagbulig hin usa nga kapunungan.
1. An kada tagsa may katadungan pag-api dida han pan-gobyernohan, ha directa o pinaagi han mga pinili nga mga tumindog;
2. An kada usa may katadungan kumarawat han mga serbisyo publiko ha iya nasud;
3. An ungara han mga tawo amo an pinatatamakan han gahum han gobyerno; Ini tutumanon pinaagi hin tunay ug pinanahon nga pinilay bubuhaton hin sekreto nga butosay o puropareho nga paagi hin panmutos.
Kada usa, tungod han hiya kaapi han katilingban, may katadungan han iya seguridad nga sosyal, tubtob han kaya han nasyonal ug internasyonal nga pagkaurosa subay han mga organisasyon ug mga bahandi han kada gobyerno, mga katadungan nga sosyal, kultural ug sosyal nga dir-gud-maiiwasan dida han talwas nga pagtubo han iya pagatawo.
1. An kada tagsa may katadungan pagtrabaho, pagpili hin trabahu-an ngadto hin mga-makatawo-nga-kahimtang-hin panarabahuan ug panalipdi hin kawaray trabaho;
2. An tagsa-tagsa, may katadungan ngada hin eksakto nga suho para hin eksakto nga trabaho; hin diri hiya pag-iibahan;
3. An hin-o man nga natrabaho may katadungan kumarawat hin eksakto ug may-bintaha nga bayad, agud magseguro para ha iya ug han iya pamilya hin kinabuhi kaangayan hin tawo, ngan kon kinahanglan madudugangan pa hin iba nga mga paagi hin sosyal nga mga panalipud;
4. An kada tagsa may katadungan pagtindog o pagbulig hin mga unyon agud maproteheran an iya mga intereses.
An kada tagsa may katadungan hin pagpahuway ug pagpahalibway, kaupod in pagtakon han iya mga oras hin pagtrabaho ug ha mga panahon nga adlaw nga mga lu-an nga binaydan.
1. An kada tagsa may katadungan ngada hin igo ug kaangayan nga panginabuhi para ha iya kalugaringon ug han kanan iya pamilya panlawas, sugad man han pamanapton, balay, urokyan ug mga pagataman nga sosyal ngan medical, ug katadungan ngada hin kaseguro ha panahon hin paghi-iwas han trabaho, kasakit, kabaldado, ka balo kalagas o kawar-ayan o ano la nga remalaso;
2. An pagin iroy ug pagin bata nahipapailarum hin espesyal nga pagtimangno. An ngatanan nga mga bata, natawo sakub o gawas ha kasal, nahasisirong gihapon hini nga sosyal nga panalipud.
1. An kada tagsa mayda katadungan ngada hin edukasyon. An edukasyon amo in libre, por los menos, ha elementarya ug ha syahan nga mga balitang. An edukasyon ha elementarya kinahanglan piriton gud. An pag-aram han teknolohiya ug profesyonal nga edukasyon abyerto para han ngatanan ug man an huro-hitaas nga pag-aradman maarabut hin usa sugad han iya maakos;
2. An panuyo han edukasyon amo an bug-os nga pagtubo han kanan tawo personalidad ug an pagpabaskug han pagrespeto han kanan stawo mga katungod ngan han mga unob nga mga katalwasan, lgpapadukwag an paggisi-nabtanay, paggipuro- paasensyan ug an pagsarangkay han mga nasud, mga hugpo sugad han relihoyoso ug magkadugo nga mga hugpo, ug maniningkamot nga magpabilin an kanurayaw;
3. An mga kag-anak may katungod pagpili han klase nga edukasyon para han ira mga anak.
1. An kada tagsa may katadungan pagbulig dida han mga buruhaton nga kultural han katilngban, pagpulos han mga artes ug pakigsasaro han mga siyentipiko-nga-mga-bintaha sugad man han mga iba nga kaupayan.
2. An kada tagsa mayda katadungan magpanalipud han mga bintaha tikang han mga siyentipiko nga imbento, mga sinurat o producksyon n mga aristiko nga iya.
An kada tagsa may katadungan ngada hin kahimtang nga sosyal of internasyonal diin an mga katadungan ug katal-wasa dida hin nga Deklarasyon mahihimo katuman.
1. An kada tagsa may mga turumanon ngada han katiling-ban diin aada gud la an bug-os nga pagtubo han iya pagkatawo matutuman.
2. Dida han iya pagtuman han iya mga katalwasan ug mga katadungan, an kada tagsa matataknan subay han mga aludayday han balaud, kanay tiunay nga panuyo amo la an pagpakilala ug pagparespeto han mga katadungan ug mga katawasan han iba ug pagtuman han mga kinahanglanon han moralidad, an kahimyangan han publiko ug an kaupayan ha katilingban nga demokratiko.
3. Waray hini dinhi ngamga katadungan ug mga katalwasan bubuhaton supak han mga panuyo ug mga prinsipyo han UN.
Waray hini dinhi nga Deklarasyon in intyendihon nga naghahatag ngada hin bisan ano nga Gobyerno, hugpo o tawo hin katadungan pagbuhat hin bisan ano nga makakabungkag hin ano dida nga katadungan ug katalwasan nga nailagda dinhi


text:
Guipúzcoa
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Kinatsila nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An Guipúzcoa (ha Vascongado: Gipuzkoa) usa nga probinsya ha amihanan nga Espanya, ha dumagsaan nga dapit han komunidad autonoma han País Vasco. Ginsasapitan ini han mga probinsya han Vizcaya ngan Álava, han Komunidad Autonoma han Navarra, han Franses nga Department han Pyrénées-Atlantiques, ngan han Dagat Cantabrico (ha Kinatsila: Mar Cantábrico).
An kahaluag hini nga 1,980 ka sq.km.(1 980 km²) amo an naghihimo hini nga giguti-ayi nga probinsya ha Espanya.
An populasyon hini 694,944 (2007), ngan an ika-upat nga bahin hini naukoy ha kapital han probinsya nga amo an San Sebastián (ha Vascongado Donostia). Lakip han iba nga mga importante nga mga syudad amo an Irún, Errenteria, Zarautz, Arrasate, Eibar, Tolosa, Beasain.
Iton Guipuscoanon usa nga dialecto han Vascongado nga yinaknan nga ginagamit dinhe nga rehiyon.
Kitaa iton Lista han mga munisipyo ha Guipúzcoa.
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Opisyal nga websayt (Impormasyon ha Vascongado, Kinatsila, Franses ngan Iningles)


text:
Wen Jiabao
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
Hi Wen Jiabao (Yinano nga Tsinino: 温家宝; Minat-an nga Tsinino: 溫家寶; pinyin: Wēn Jiābǎo; Wade-Giles: Wen Chia-pao; Pe̍h-ōe-jī: Un Ka-pó) (natawo 15 Septyembre 1942) amo an ika-unom ngan yana nga nalingkod nga Premier han Konseho nga Estadohanon han Kanan Katawhan Republika han Tsina, nga amo an nag-aalagad nga mangulo han kagamhanan han nasod ngan namumuno han gabinete hini. Api gihapon hiya han ika-16 ngan ika-17 nga Komite nga Permanente han Politburo han Partido Komunista han Tsina, an de facto nga labaw nga katig-uban hin gahom han nasod, nga diin hi Wen ginranggo nga ikatulo hin siyam ng api.
Hi Wen usa nga heyolohista ngan inhinyero ha propesyon ngan mayda niya posgrado nga grado tikang han Beijing nga Instituto hin Heyolohiya, nga diin grinmadwar hiya han 1968. Ginpadara hiya ha sunod ngadto ha lalawigan han Gansu para hin trabaho ha heyolohiya, ngan nagpabilin hiya ha kahagnaan nga mga rehiyon han Tsina han iya pagsaka ha burokrasya. Ginbalhin hiya ngadto ha Beijing basi magtrabaho hiya nga manguna han Opisina hin Kasahiran han Partido ha mga butnga han 1986 ngan 1993, ngan inmupod hiya kan Maghirilom nga Kasahiran Zhao Ziyang ngadto ha Plaza Tiananmen dida han 1989 nga mga Protesta ha Plaza han Tiananmen. Han 1998, ginpasaka hiya ngadto han puwesto hin Sugbong Premier ha ilarom ni Zhu Rongji, nga iya mentor, nga diin hi Wen nagkapot han mga portfolio han agrikultura ngan finansya.
Tikang han iya paglingkod ha puwesto nga Premier han Kanan Katawhan Republika han Tsina han 2003, importante nga parte hi Wen han ika-upat nga henerasyon hin manguna han Partido Komunista han Tsina, upod kan Maghirilom nga Kasahiran Hu Jintao. Hi Wen mahinay nga nayakan ngan kilalado han iya mabaskog nga etiko hin pagtrabaho, ngan usa hiya han mga nakikit-an hin duro nga mga api han yana nga administrasyon han Tsina ha sakob han nasod ngan ha langyaw, ngan gintawagan hiya nga "premier han katawhan" han media ha sakob han nasod ngan ha langyaw.[1] An iya populista nga pagkita ha polisiya ngan an pagkita ha iya nga commoner ha publiko nagbubulag ha iya tikang han iba nga mga api han elite ha gahom han Tsina.


text:
Aurora (lalawigan)
An Aurora usa nga lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutang ha Butnga nga Luzon nga rehiyon. An kapital hini amo an Baler ngan ginsasapitan ini, tipatuo tikang ha salatan, han mga lalawigan han Quezon, Bulacan, Nueva Ecija, Nueva Vizcaya, Quirino, ngan Isabela. Ha sinirangan han Aurora amo an Dagat Pilipinhon.
2000 nga census—173,797 (ika-10 nga giguti-ayi)
Densidad—54 ha tagsa km² (ika-5 nga gihamobo-i)
Mga Dagko nga Syudad—0
Mga Komponent nga Syudad—0
Mga Bungto—8
Mga Baranggay—151
Mga Distrito ha Kongreso—1
Ugsa han 1979, an Aurora kabahin han lalawigan han Quezon. An lalawigan han Aurora ginngaranan ha dungog ni Aurora A. Quezon, an asawa ni Presidente Manuel L. Quezon, an presidente han Mankomunidad Pilipinhon o Philippine Commonwealth, nga amo an ginkuhaan han ngaran han gintikangan nga probinsya.
Sulod
Katawhan ngan Kultura[igliwat | edit source]
Ekonomiya[igliwat | edit source]
Heyograpiya[igliwat | edit source]
Politikal[igliwat | edit source]
An Aurora ginbahin ngadto hin walo (8) nga mga bungto.
Mga Bungto[igliwat | edit source]
Pisikal[igliwat | edit source]
Kaagi[igliwat | edit source]
An Aurora han una usa nga sub-probinsya han Quezon, ngan an Quezon liwat an ngaran han una Tayabas.


text:
Pag-aram
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Kinatsila nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An edukasyon o pag-aram nanginginlabot han pagtutdo ngan pagtuon hin mga ispisipiko nga mga abilidad ngan pati gihapon an pagpasa hin kinaadman, maupay nga pagdesisyon ngan maupay nga pagkadukwag nga kaaram. Iton pulong nga edukasyon tikang han Kinatsila nga educación nga tikang liwat han Linatin nga educere "paggiya, pagdara" o educare "paghimo, pagtutdu". An pag-aram mayda komo usa han mga aspeto hini an pagpasa hin kultura tikang hin henerasyon ngadto hin henerasyon. "Idukasyun" o Edukasyon (Iningles:Education/Knowledge) parihu la ; aram ; kina-iya ; buut ; sulud han utok
Mga sumpay ha gawas[igliwat | edit source]
- Education at the Open Directory Project
- Educational Resources from UCB Libraries GovPubs
- UNESCO Institute for Statistics: International comparable statistics on education systems
- OECD education statistics
- OECD Education GPS: a portal on education statistics and policy analysis
- Child and Teacher Educational from Kireet Joshi
- Planipolis: a portal on education plans and policies
- IIEP Publications on Education Systems


text:
Catarman, Camiguin
- Ini nga artikulo mahitungod han bungto ha Camiguin. Para han bungto ha Northern Samar, kitaa iton Catarman, Northern Samar.
An Catarman usa nga ikalima nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Camiguin ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 15,386 ka tawo ha 3,236 nga panimalay.
Mga Baranggay[igliwat | edit source]
An Catarman ginbahin ngadto hin napulo kag upat (14) ka baranggay.
- Alga
- Bonbon
- Bura
- Catibac
- Compol
- Lawigan
- Liloan
- Looc
- Mainit
- Manduao
- Panghiawan
- Poblacion
- Santo Niño
- Tangaro


text:
Louis, Grand Condé
Hi Louis de Bourbon, Prinsipe han Condé (puyde liwat Luís han Borbón, Prinsipe han Conde; Kinatsila ngan daan nga Winaray: Luís de Borbón) (8 han Septyembre 1621 – 11 han Disyembre 1686) usa nga Franses nga heneral ngan amo an gisikati nga representante han Condé nga sanga han Panimalay han Bourbon. Ugsa han kamatay han iya amay dida han 1646, gintawag hiya nga Duc d'Enghien (Duke han Enghien). Tungod han iya kakarit ha militar kilalado hiya nga le Grand Condé (An Harangdon nga Condé).


text:
Labuan
An Labuan (ha Jawi nga kasurat: لابوان) amo an dako nga isla han Teritoryo Federal han Labuan (ha Melayu: Wilayah Persekutuan Labuan; ha Jawi: ولايه ڤرسکوتوان لابوان). An Labuan kilalado nga offshore nga sentro hin finansya nga naghahatag hin panlangyawanon nga serbisyo ha finansya ngan negosyp pinaagi han Labuan IBFC tikang han 1990 ngan usa liwat ini nga karadtoan hin turista para han mga taga-Brunei ngan mga nanlulurop-ha-scuba. An ngaran nga Labuan tikang han Malay nga pulong nga labuhan nga buot sidngon "purunduhan" o "angklahan".
Heyograpiya[igliwat | edit source]
An Teritoryo Federal han Labuan amo an Isla o Puro han Labuan (75 ka km²) ngan unom nga mga gurugudti nga mga puro (Pulau Burung, Pulau Daat, Pulau Kuraman, Pulau Papan, Pulau Rusukan Kecil, ngan Pulau Rusukan Besar), nga mayda ginkombinar nga bug-os nga kahaluag hin 92 ka km². An mga isla nahamutang hin mga 8 ka km tikang han lapyahan han Borneo, tapad han estado han Sabah han Malaysia ngan han naglulugaring nga estado han Brunei Darussalam, ha amihanan nga ligid han Bahia han Brunei nga naatubang han Dagat Tsina Salatan. An Isla han Labuan haros patag ngan an ginhataasi nga punto 85 la ka metros. Mga sobra 70% han isla natabuhan pa hin kabanwa-an. An Bandar Labuan, nga kilalado han una nga Victoria, amo an importante nga bungto ngan daungan hin sakayan ngan naatubang han Bahia han Brunei.


text:
Antique
An Antique usa nga lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha Katundan nga Kabisay-an nga rehiyon. An kapital hini San Jose ngan an probinsya nahamutangan ha katundan nga dapit han isla han Panay, sapit hiton Aklan, Capiz, ngan Iloilo ha sinirangan. An Antique naatubang hit Dagat Sulu ha katundan.
An Antique ginsisiring nga usa han mga daan nga sakup (mga distrito) han Panay ugsa han pag-abot han mga Katsila nga mga nag-colonizar han isla. An Antique han una gintawag nga Hantik, nga ginngaran tungod han dako nga pula nga mga tubak nga mabibilngan dida han isla nga tinatawag lantik-lantik.
Sulod
Katawhan ngan Kultura[igliwat | edit source]
Ekonomiya[igliwat | edit source]
Heyograpiya[igliwat | edit source]
Politikal[igliwat | edit source]
An Antique mayda napulo kag walo (18) nga bungto.
Mga Bungto[igliwat | edit source]
Pisikal[igliwat | edit source]
Kasaysayan[igliwat | edit source]
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
Mga Reperensya[igliwat | edit source]
- Vanzi, Sol Jose. “The Many Facets of Antique.” Philippine Headline News Online. [1]
- Website of the Provincial Government of Antique (old) [2]
- The Antique Circle USA. [3]


text:
Klemens von Metternich
Prinsipe Klemens Wenzel von Metternich (bug-os nga ngaran nga Inaleman: Klemens Wenzel Nepomuk Lothar, Fürst von Metternich-Winneburg zu Beilstein, inanglikan nga Clement Wenceslas Lothar von Metternich-Winneburg-Beilstein; 15 Mayo 1773 – 11 Hunyo 1859) in usa nga natawo-ha-Aleman nga Austiyano nga politiko ngan tawo han estado ngan usa ha mga gimahihinungdani nga diplomatiko han iya panahon, nga nagserbe nga Ministro Panlangyaw han Baraan nga Imperyo Romano ngan iya manurunod nga estado, an Imperyo Austriyano, tikang 1809 tubtob han rebolusyon liberal nga napiritan hiya pagbulyo hin puwesto.


text:
Tabuk, Kalinga
An Syudad han Tabuk usa nga syudad ha lalawigan han Kalinga, Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 78,633 ka tawo ha 13,985 nga mga panimalay.
An Tabuk amo an nagin ikaduha nga syudad han Cordillera sunod han Baguio ngan nakalampas han Bangued, an kapital han lalawigan han Abra dida han Hunyo 23,2007, han pagratipika hin 17,060 nga botante han Republic Act No. 9404, An Act Converting the Municipality of Tabuk into a Component City of the Province of Kalinga to be Known as the City of Tabuk. (kon ha Winaray: In Buhat nga Nagbabalhin han Bungto han Tabuk ngadto hin Lakip nga Syudad han Lalawigan han Kalinga nga tatawagan nga Syudad han Tabuk[1]
Mga baranggay[igliwat | edit source]
An Syudad han Tabuk ginbahin ngadto hin kap-atan kag duha (42) nga mga baranggay.


text:
PRESS STATEMENT
Ginseselebrar an bug-os nga bulan han Oktubre han sektor han parag-uma komo Bulan han Parag-uma. Imbes nga magrarayhak ngan hura ha pagkaon an lamesa han mga parag-uma tarehas ini an kahimtang yana. Kulang ngan haros waray kaunon an mga pamilya han parag-uma tungod han magkaduru-dilain nga naging ulang para ha pagpalambo han ira pag-uma.
Maul-ol dumdumon nga yana nga Oktubre pyesta kunta ha kada balay han mga parag-uma pero puros araba an mahibabatian ha mga im-im nira. Gin-agaw ngan ginkuha an tuna nga gin-uuma, kulang an pagkaon nga igindurot ha kada pamilya, waray kita an bursa ngan dunganan pa han grabe nga panalapas han tawhanon nga katungod. Hain pa ba pakakadto? Mayda ba pagpapaibhan pa?
Ambisyoso nga ginpahayag han gobyerno pinaagi han Department of Agrarian Reform Office (DAR 8) nga ha tuig 2014 waray na agaron maytuna nga magtatag-iya lahos hin 5 ka ektarya dinhe ha rehiyon 8. Pero ha yana pala ngani nagpapabilin nga diri masolbar-solbar an problema ha tuna ha Leyte Saba Basin nga naglalangkob hin 429 ka ektarya sakob hin 144 nga farmer beneficiaries (FBs). Tungod poderoso an kabangga nga agaron maytuna ha ngaran ni Atty. Cheng Veloso, bisan an opisyales han DAR 8 ginlalangan-langan ngan ginsasamok an pagbalik utro han tuna nga gin-agaw ni Veloso. An mga parag-uma ha Brgy. San Agustin, Palo, Leyte nga klaro na an kadaugan pabor han pananag-iya han tuna pero hasta ngada yana aada la gihap ha mga kamot han Margallo an tuna nga 8.2 ektarya. Nakabinbin ha Court of Appeals an kaso ngan waray tatagara han gobyerno para umunhan an kaso. An pinakalandaw yana nga pakigbisog ha tuna an CALI Realty Corporation ha pagdumara ni Dr. Camilo Enriquez Jr. Tungod han pagdig-on han mga parag-uma para hin makatadungan nga kompensasyon, nagpapabilin nga nakikigbisog an mga parag-uma ha Suhe, Tacloban City apisar han sunud-sunod nga harassment tikang ha goons ni Enriquez ngan an pinaka-urhe nga panhitabo an pagpusila han balay han usa nga lider-parag-uma han NAPSE. Bisan an tuna nga klarado nga naidaog tungod han pagkaurosa han mga parag-uma sugad han MAIC (Margarita Agro-Industrial Corporation) ha San Isidro, Leyte, aada yana ha tarhog nga ha unina poyde makuha utro an tuna nga ira gintitikad nga maabot 704 ektarya tungod han kapabayaan han gobyerno nga mai-award an tuna ngadto han mga potensyal nga benepisyaryo.
Nagpapabilin an makuri nga kahimtang han mga parag-uma ha rehiyon tungod han peke ngan kontra-parag-uma nga balaud ha tuna han gobyerno – an CARPER (Comprehensive Agrarian Reform Program Extension with Reforms). Landaw han mga kaso ilarom han CARPER an kanselasyon han CLOAs ngan mas pagpabor han voluntary offer to sell (VOS) nga naghahatag hin wada nga makagpatakas hin karuyag nga presyo an mga agaron maytuna.
Damo na ngani an waray tuna, nasamok pa an mapanhibang nga mina ha mga kaumhan ngan surok pakabuhian ngan pagkaon. Basar ha datos han Mines and Geosciences Bureau 8 (MGB 8) dida han Pebrero 2012, 507,746.4729 ektarya o 24% an mayda mining tenements (aprubado ngan may aplikasyon) tikang ha kabug-usan nga kahiluag han tuna ha rehiyon. Ha MacArthur, Leyte porlomenos 187 ka ektarya nga irigado nga hagna an nahibang han pagmina han black sand o magnetite han Nicua Mining Corporation. Bag-o pala liwat gin-aprubahan han MGB 8 an 22 nga MPSA (Mineral Production Sharing Agreement) ha Sinirangan Bisayas. Dugang na liwat ini nga maghihibang han agrikultural nga katunaan nga potensyal pag-umhan kunta.
Mahitungod han samwak nga kawaray tuna ha ranggo han mga parag-uma ngan pagbalyo-gamit han tuna (land use conversion), nagtitikahamubo an kita han parag-uma. Pananglitan, dida han syahan nga semestre han tuig 2006, an usa nga parag-uma ha humay ha Brgy. San Agustin, Palo, Leyte nakita pa hin Php25.55 kada adlaw pero yana nga Pebrero 2012 nakita nala ini hin Php21.30 kada adlaw. An saop ha lubi may ada la Php 340.00 nga kita kada 3 ka bulan o 4.00 kada adlaw. Basar han ginpagawas nga datos han gobyerno, an usa nga pamilya ha Eastern Visayas kinahanglan maka-income hin Php 4,869.00 para makapalit han batakan nga papliton ngan Php 7,017.00 para maka-alinggawas ha kapobrehan.
An Sinirangan Bisayas aada ha ika-lima ha pinaka-pobre nga rehiyon ha bug-os nga nasud nga kon diin an Eastern Samar an pinaka-pobre nga probinsya (45.8%) ngan an Silvino Lobos, Northern Samar an pinaka-kablas nga bungto (65%) ha aton dapit. Humitaas naman an insidente han kakurian tikang ha 39% han 2006 ngadto ha 41.4% han 2009 nga mas hitaas han insidente han kakurian han nasyunal nga 26.5%. Mas humitaas pa ini yana mahitungod han pagtikahitaas han implasyon, pagtikahamubo han balor han peso, pagtikahitaas han presyo han batakan nga mga papliton samtang waray umento ha kita han mga parag-uma. Ha bug-os nga Visayas, umabot na ha 17.3% an nagugutom o 670,000 ka pamilya kun diin sigurado kita kaudgan hini an mga parag-uma.
Humitaas gihap an malnutrisyon ha mga kabataan. Usa an Eastern Visayas nga nahirekord nga may pinakahitaas nga porsyento han malnourish nga kabataan ubos ha 5 anyos subay ha 2011 Operation Timbang nga ginhimo han mga LGU. Man ngani upat nga probinsya han rehiyon an nahiapi ha nanguna nga napulo nga tantos han malnutrisyon. Nanguna an probinsya han Samar ha bug-os nga nasud nga mayda 21.54% nga malnourish nga kabataan, nag-ikaupat an Northern Samar ha 19.08%, ika-unom an Leyte nga mayda 15.75% ngan ika-napulo an Biliran nga mayda 13.11%.
Makuri na ngani an kabutangan yana han mga parag-uma ngan kulang an suporta-subsidyo tikang ha gobyerno ha agrikultura rason han ira kakurian ngan kagutom gintatalumpigos pa an ira katungod ha mahimyang nga pag-ukoy ngan pagpakabuhi. Han yana la nga bulan han Hulyo 2012, sunud-sunod an pangabuso ha mga parag-uma ha Motiong, Paranas, San Jose de Buan, Calbiga ha Samar pati ha Gamay, Las Navas ha Northern Samar. Bisan ha Leyte partikular ha Carigara, Jaro ngan Burauen samwak an pangabuso. Kaudgan hini nga mga kaso amo an panunog, pangastigo, panhadlok ngan panalapas ha kababayen-an. Mayda gihap 11 nga detinido-politikal tikang ha sektor han parag-uma nga kun diin kaupod na hira Dario Tomada nga Founding Secretary-General han SAGUPA-SB ngan hi Oscar Belleza nga dati Bise-Tsirman han ALMARYU nga 2 na ka tuig nga preso mahitungod han hinimu-himo nga kaso han murder ha Inopacan, Leyte.
Waray pamatii ni PNoy an mga araba han iya Boss sanglit mismo an mga parag-uma makakagsumat nga yana nga Oktubre, ha pagselebrar han kapyestahan han mga parag-uma nag-Noynoying hi Noynoy Aquino para hin usa nga marayhak nga saru-saruay kunta han mga pamilya nga nagpapakaon han nasud.
Sanglit panawagan han mga parag-uma an No to Land Grabbing, No to Pekeng CARPER ng Pekeng Pangulo, No to militarization, No to Mining ngan Yes to Genuine Agrarian Reform Bill (GARB), Yes to Sustainable Agriculture, Yes to subsidy to agriculture partikular ha organic farming.###


text:
La Rioja (Espanya)
An La Rioja (ha literal nga Winaray: An Rioja) usa nga komunidad autonoma han Espanya, nga nahamutang dida han amihanan nga dapit han Península Ibérica. Kabahin ini han siong han Ebro dida han zona septentrional o amihanan nga zona ngan han Sistema Ibérico dida ha salatan. An komunidad uusa la an lalawigan o probinsya, an probinsya han La Rioja ngan mayda ini 174 ka munisipyo. An kapital hini Logroño ngan an katawhan hini ginbanabana nga mga 317,501 ka molupyo (INE 2008).
Ginsasapita ini han País Vasco ha amihanan (lalawigan han Álava), han Navarra ha dumagsaan, han Aragón ha timugan (mga lalawigan han Zaragoza) ngan han Castilla y León ha habagatan (mga lalawigan han Burgos ngan Soria).
Ini an kahadto nga katunaan han mga tribu nga dida ugsa han panahon han mga Romano sugad han mga Berones, mga Pelendones ngan an mga Vascones, ngan katapos han reconquista tikang han mga musulman o muslim, an teritoryo han yana nga komunidad nagin lakip han Ginhadi-an han Nájera-Pamplona ngan han Navarra, nga nagin sakop ha urhe nga panahon han Ginhadi-an han Castilla. Nahamutang an La Rioja hin pagtunga nga padumara han Burgos ngan Soria tubtob han 1833 han paghimo-a han lalawigan han Logroño, nga gin-iba an ngaran ngadto han lalawigan han La Rioja han 1980 ha ilarom han konstitusyon komo usa nga komunidad autonoma nga uusa la an lalawigan katapos han pag-aprobar han Estatuto de San Millán han 1982.


text:
Bolinao, Pangasinan
An Bolinao usa nga syahan nga klase nga bungto ha lalawigan han Pangasinan, Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 61,068 ka tawo ha 12,182 nga mga panimalay.
Yinaknan[igliwat | edit source]
An mga tawo dinhe maaram magyakan hin Pangasinan pero mayda nira kalugaringon nga yinaknan nga tinatawag nga Bolinao, nga gindara hin mga Sambal nga mga mangurukoy.
Mga baranggay[igliwat | edit source]
An Bolinao ginbahin ngadto hin katloan (30) nga mga baranggay.


text:
Baco, Oriental Mindoro
An Baco usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan han Oriental Mindoro, Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 30,167 ka tawo ha 5,717 nga mga panimalay.
Kahamutang[igliwat | edit source]
Nahamutang an Baco ha amihanan nga dapit han Oriental Mindoro. Ginsasapitan ini han amihanan han Mga Agi-anan han Isla Verde, ha sidlangan han Syudad han Calapan ngan Naujan ha salatan han Santa Cruz ngan Sablayan ha Occidental Mindoro nga lalawigan, ngan ha katundan han San Teodoro.
Mga baranggay[igliwat | edit source]
An Baco ginbahin ngdato hin karuhaan kag pito (27) nga mga baranggay.


text:
Our Lady Of Medjugorje
Messages From 2010 In Waray-Waray
Tugon ha petsa Enero 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak, Yana nga adlaw guin tatawag ko kamo, upod an kumpleto na pag-sarig ngan pag-higugma, na updan niyo ako tungod na gusto ko mag-kilala kamo ngan han Anak ko. Ayaw kahadlok, mga anak, a-anhi ako upod niyo, a-anhi ako ha tupad niyo. Guin papakita ko ha iyo an pa-agui hin pag-pasaylo han iyo kalugaringon, pag-pasaylo hadton mga iba, ngan, upod an sinsero ngan kinasing-kasing na pag-basul, pag-luhod dida ha atbang han Amay. Patya an tanan dida ha sulod niyo nga nag-pupugong han iyo pagkamahigugma-on ngan hiton pag-siring niyo - na ma-upod unta kamo Niya ngan ma-dida ha Iya. Mag-disider kamo para ha bag-o na pag-titikang, an pag-titikang han sinsero na pag-higugma ha Diyos Mismo. Salamat ha iyo." 01/02/2010
Tugon ha petsa Enero 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Hina-ut unta na yana nga panahon, himo-on niyo nga panahon hin kalugaringon na pag-ampo, para an liso han pag-sarig tumubo unta sulod han iyo mga kasing-kasing; ngan hina-ut unta na mag-tubo i-ne ngada ha malipayon na pag-titestigo para han mga iba. Upod ako niyo ngan gusto ko tagan kamo hin insperasyon: padako-a ngan mag-malipayon kamo ha Guino-o nga Hiya an nag-himo ha iyo. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 01/25/2010
Tugon ha petsa Pebrero 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak; Dara an kinag-anak na pag-higugma, yana nga adlaw, tinatawag ko na ma-himo kamo na usa ka parola para ha tanan na kalag nga sigue nag-susudoy ha kasirum han di pa ma-aram han pag-higugma han Diyos. Para maka-hayag kamo hin duro ngan maka-dara hin mga kalag, ayaw tugoti an mga bowa tikang ha baba niyo na mag-silensyo han konsensya niyo. Magma-perpekto kamo. Guin tutugwayan ko kamo han kinag-anak na kamot ko - an kamot hin pag-higugma. Salamat ha iyo." 02/02/2010
Tugon ha petsa Pebrero 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Yana nga panahon hin grasya, nga di-in an natural na himo han Diyos nag-hahatag han pinakamahusay na kolor han tu-ig, tinatawag ko kamo, mga anak, na mag-abre han iyo mga kasing-kasing ha Diyos na amo an Taga-himo, para himo-on kamo sugad han Iya imahen, para an tanan na ka-upayan dida ha iyo nga nangaturog ma-pukaw ha bag-o na kinabuhi ngan pangandoy han waray katapusan. Salamat han iyo pag tagad hi-ne nga tawag ko." 02/25/2010
Tugon ha petsa Marso 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak, yana nga espesyal na panahon han iyo paningkamot ma-harani ha Anak ko, han Iya kakuri-an, han Iya liwat pag-higugma na amo an nag-dara ha Iya hadton mga pag a-antos Niya, gusto ko mahibaro-an niyo na a-anhi ako upod niyo. Dara an akon grasya, bubuligan ko na magda-ug kamo kontra han mga sayop ngan mga tentasyun. Tutudro-an ko kamo han pag-higugma, iton higugma na mag-lilimpyo han mga sala ngan mag-peperpekto ha iyo, iton pag-higugma na mag-hahatag ha iyo han kalinaw han Anak ko yana abot ngadto ha waray hangturan. Kalinaw na upod niyo ngan dida mismo ha iyo, tungod kay ako an Reyna han Kalinaw. Salamat ha iyo." 03/02/2010
Tinuig na Pagpapakita kan Mirjana - Marso 18, 2010
An pinagpakita-an na hi Mirjana Dragicevic-Soldo nagka-ada hin inadlaw na pag-papakita tikang han Hunyo 24, 1981 hasta Disyembre 25, 1982. Dida han katapusan na pag-papakita, guin tagan hiya han an aton Mahal na Birhen han ika napulo na tugon-sekreto, ngan guin sidngan hiya na mag-papakita hiya usa ka beses kada tu-ig, ha kada petsa 18 han Marso. Amo i-ne an nahitabo tinuig tikang hadto. Yukot-yukot na deboto an nag-tirok ha pag-ampo han Rosaryo didto han 'Asul na Krus'. An pag-pakita inabot tikang ha 13:50 hasta 13:54. (1:50 hasta 1:54 ha kulop oras didto)
"Hinigugma ko na mga anak! Yana nga adlaw, tinatawag ko kamo na mag-higugma upod an bug-os niyo na kasing-kasing ngan kalag. Mag-ampo na regalohan kamo hin higugma, tungod kay kon nag-hihigugma an usa nga kalag, tinatawag niya an Anak ko ngada han iya kalugaringon. Di-re nag-sasalikway an akon Anak ha mga nag-tatawag ha Iya ngan gusto mabuhi ka-oyon Niya. Ig-ampo adton mga di-re pa nakaka-intende han pag-hihigugma, adton di-re pa ma-aram han mga katungod hin pag-hihigugma. Mag-ampo na an Diyos mahimo unta na Amay nira ngan di-re ira Huwis. Mga anak, mag-apostoles kamo ha akon, mahimo kamo na akon salog hin pag-higugma. Kinahanglan ko kamo. Salamat ha iyo."
Tugon ha petsa Marso 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Yana nga adlaw liwat, tinatawag ko kamo ngatanan na magmadig-on kamo ha pag-ampo ngan ha mga oras na guin a-atake kamo han mga pag-susulay. Ika-lipay iton pag-buhi niyo han bokasyon-Kristiyano ngan iton ka mapa-inobsanon ngan mag-testigo kamo ha ngatanan. A-anhi ako upod niyo ngan guin dadara ko kamo ngatanan ha atbang han Anak ko na hi Hesus, ngan Hiya amo an mahihimo na kusog ngan suporta niyo. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 03/25/2010
Tugon ha petsa Abril 02, 2010 kan Mirjana "Hinigugma ko na mga anak; Yana nga adlaw, espesyal na bendisyun an hatag ko ha iyo ngan guin a-ampo ko kamo na bumalik ha asya nga dalan tikadto ha Anak ko - an iyo Taga-salba, an iyo Taga-tubos - Hiya nga amo an nag-hatag ha iyo han waray katapusan na kinabuhi. Hunahuna-a iton ngatanan na pan-tawo, an tanan nga di-re natugot na kamo maka-sunod ha Anak ko - an pagka-temporaryo, an di-re ka -perpekto ngan an ka may-ada limitasyon-ngan hunahuna-a niyo an Anak ko, an Iya Diyos-non nga waray hangturan. Dida hiton iyo pag-tugyan ngan pag-ampo, ipa-hinundangon an lawas ngan i-perpekto an kalag niyo. Mag-andam, mga anak. Salamat ha iyo."
Guin bendisyunan han aton Mahal na Birhen an tanan mga tawo ngan an tanan mga butang-relihiyoso dara nira para ma-bendisyunan. Han tilakat na an Mahal na Birhen, nakita ni Mirjana an usa nga dako na Krus nga bulawan dida ha luyo han aton Mahal na Birhen.
Tugon ha petsa Abril 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Yana nga panahon, nga di-in ha espesyal na pa-agui, nag a-ampo kamo ngan sigue iton iyo pamiling han akon pangamuyo, tinatawag ko kamo, mga anak, na mag-ampo para nga dida han iyo pag-ampo, mabuligan ko kamo na mas-damo na kasing-kasing an ma-abrehan ngada han akon mga tugon. Ig-ampo an akon mga intensyon. A-anhi ako ha iyo ngan nangangamuyo ako atbang han Anak ko para han kada usa ha iyo. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 04/25/2010
Tugon ha petsa Mayo 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak; Yana ng adlaw, pa-agui ha akon, guin tatawag kamo han maupay nga Amay nga, dara an kalag puno hin gugma, lakat na kamo ngada hin usa ka espirituhanon nga pag-bisita. Mga anak, pun-a iton iyo kalugaringon hin grasya, magma-sinsero ha pag-basul ha mga sala niyo ngan mangandoy han kaupayan. Mangandoy liwat ha ngaran hadton iba nga di-re pa ma-aram kon ano ka perpekto iton kaupayan. Mas malilipay ha iyo an Diyos. Salamat ha iyo." 05/02/2010
Tugon ha petsa Mayo 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Guin tagan kamo han Diyos hin grasya para mabuhi ngan maka-depensa han kaupayan nga a-ada na ha iyo ngan dida palibot niyo, ngan para matagan niyo hin insperasyon an iba ha pagka-maupay ngan pagka-santohanon; pero hi Satanas di-re nakaturog ngan, pa-agui ha modern nga butang, guin liliko ngan guin tutugwayan kamo ngada ha dalan niya. Sanglit, mga anak, dida hiton gugma para han akon Imakulada na Kasing-kasing, higugma-a niyo an Diyos labaw ha ngatanan ngan ika-buhi niyo an Iya mga kasugo-an. Pa-agui hi-ne, an iyo kinabuhi a-abtan hin maupay na pagka-sinabot ngan an kalinaw mag-hahadi ha kalibutan. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 05/25/2010
Tugon ha petsa Hunyo 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak, yana nga adlaw guin tawag ko kamo na, pa-agui ha pag-ampo ngan pag-puasa, andama an dalan na a-aguian han Anak ko pag-sulod ha kasing-kasing niyo. Karawta ako silbi usa ka nanay ngan taga-dara han gugma han Diyos ngan an Iya gusto na kamo ma-salba. I-libre an kalugaringon niyo ha tanan na mabug-at ngan pag-basul nga dara han nag-agui na mga sayop, na hadto nag-dara ha iyo ha sala ngan kasiruman. Karawta an kahayag. Matawo kamo hin otro dida ha pagka-matadong han Anak ko. Salamat ha iyo." 06/02/2010
Tugon ha petsa Hunyo 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Dara an kalipay, guin tawag ko kamo ha malipayon na pag-buhi han akon mga tugon; kay dida la hi-ne nga pa-agui, mga anak, kamo makaka-harani ha Anak ko. Gusto ko dad-on kamo ngatanan ngada ha Iya la, ngan dida ha sulod Niya makikit-an niyo an tinu-od na kalinaw ngan kalipay han kasing-kasing niyo. Benebendisyunan ko kamo ngatanan ngan hinihigugma ko kamo hin gugma na waray sukol. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 06/25/2010
Tinuig na Pagpapakita kan Ivanka - Hunyo 25, 2010
An pinagpakita-an na hi Ivanka Ivankovic-Elez nagka-ada hin regular nga tinu-ig na pag-papakita hadton Hunyo 25, 2010. Didto han katapusan na pag-papakita Niya hadton Mayo 7, 1985, guin hatag han aton Mahal na Birhen ha iya an ika-napulo nga tugon-sekreto ngan guin sidngan hiya na pagpapakita-an hiya usa ka beses kada tu-ig dida ha anibersaryo han pag-papakita. Amo i-ne an nahitabo liwat yana nga tu-ig.
An pag-papakita, na inabot hin 6 ka minuto, nahitabo didto han balay-pamilya nira Ivanka. An pamilya ni Ivanka la an nadidto han pag-papakita. Han tapos na an pag-papakita, nag-siring hi Ivanka na: "Nag-pulong ha akon an Mahal na Birhen bahin han ika-lima na tugon-sekreto ngan, ha pagtatapos, nag-siring: 'Hinigugma ko na mga anak, karawta niyo an akon kinag-anak na bendisyun'."
Tugon ha petsa Hulyo 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak, an kinag-anak ko na tawag ha iyo yana nga adlaw, usa nga tawag han katinu-oran ngan pagka-buhi. An Anak ko, na amo an Kinabuhi, mahigugma-on ha iyo ngan kilala Niya kamo ha katinu-oran. Para mahibaro-an ngan ma-higugma niyo an iyo kalugaringon, kinahanglan mahibaro-an niyo an Anak ko; para mahibaro-an ngan mahigugma niyo adton mga iba, kinahanglan gud na makita-an niyo an Anak ko dida ha ira. Sanglit, mga anak, mag-ampo, mag-ampo, para ma-intendihan niyo ngan maka-tugyan kamo dara an espiritu na libre, na kumpleto iton iyo pag bag-o, ngan, pa-agui hi-ne din-he ha tuna, makada unta ha sulod han kasing-kasing niyo an Kahadi-an han Langit. Salamat ha iyo!" 07/02/2010
Tugon ha petsa Hulyo 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Tinatawag ko kamo pag-otro ha malipayon na pag-sunod ha akon. Gusto ko tugwayan kamo ngatanan ngadto ha Anak ko, na amo an Taga-salba niyo. Di-re kamo ma-aram na kon waray Hiya, di-re kamo magkaka-ada hin kalipay ngan kalinaw, waray liwat an kabuwas-non o kinabuhi na waray hangturan. Sanglit, mga anak, gamita hin maupay i-ne nga panahon para ha malipayon na pag-ampo ngan pag-tugyan. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 07/25/2010
Tugon ha petsa Agosto 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Yana nga adlaw, guin tawag ko kamo na mag-upod ha akon, para sugdan naton an pag-tukod han Kahadi-an han Langit dida ha mga kasing-kasing niyo; na malimutan niyo unta iton para ha kalugaringon ngan - dida ha pag-una ehemplo han Anak ko - hunahuna-on niyo an kanan Diyos. Ano an gusto Niya ha iyo? Ayaw pag-tugot na hi Satanas mag-abre hin mga dalan han kalipay na kalibutan-on, mga dalan na di-re upod an Anak ko. Mga anak, mga palso iton ngan di-re nag i-iha. Buhi an Anak ko. Guin hahalad ko ha iyo an waray hangturan na kalipay, ngan an kalinaw, ngan an pakig-usa upod an Anak ko, upod an Diyos; halad ko ha iyo an Kahadi-an han Diyos. Salamat ha iyo." 08/02/2010
Tugon ha petsa Agosto 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Yana nga adlaw, upod an dako na kalipay, gusto ko tawagon kamo hin otro na: mag-ampo, mag-ampo, mag-ampo. Hina-ut unta na i-ne nga panahon mahimo na oras para han kalugaringon na pag-ampo niyo. Ha adlaw, mag-biling hin lugar na puede kamo mag-ampo hin malipayon na pamalandong. Hinihi-gugma ko kamo ngan hatag ko an akon bendisyun ha iyo ngatanan. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 08/25/2010
Tugon ha petsa Septembre 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak, a-anhi ako ha tupad niyo tungod kay gusto ko makabulig ha iyo pag-perdi hiton mga sulay na dara ha iyo hi-ne nga panahon hin pag-pupuro. Mga anak, an usa hi-ne amo an di-re pag-papasaylo, ngan iton di-re pag-aro hin pasaylo. An kada sala kinokontra ngan nagpapaharayo ha iyo ngan han Higugma - an Anak ko amo iton Higugma. Sanglit, mga anak, kon gusto niyo mag-lakat upod ko ngadto ha kalinaw han pag-higugma han Diyos, kinahanglan mahibaro-an niyo iton pag-papasaylo ngan pag a-aro hin pasaylo. Salamat ha iyo." 09/02/2010
Tugon ha petsa Septembre 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Yana nga adlaw a-anhi ako nag-hahatag han kinag-anak ko na bendisyun hin kalinaw ha iyo ngatanan, ngan guin a-awhag ko kamo na mabuhi dida ha kinabuhi hin pag-sarig, tungod kay mahinay pa kamo ngan di-re pa kamo mapa-inobsanon. Guin a-awhag ko kamo, mga anak, ha panalagsa la na pag-yayakan ngan ha damo pa na trabaho pag bag-o hin kalugaringon ngadto ha pagka Diyos-non, para an pag-testigo niyo mas bubunga pa. Ngan hina-ut unta na an kinabuhi niyo mahimo nga waray hunong na pag a-ampo. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 09/25/2010
Tugon ha petsa Oktubre 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak, yana nga adlaw tinatawag ko kamo ha mapa-inobsanon, mga anak, mapa-inobsanon na debosyon. Kinahanglan tadong an kasing-kasing niyo. Hina-ut unta na an mga krus niyo magamit pa-ngontra ha mga sala yana nga panahon. Hina-ut na iton pasensya ngan gugma na waray-hangtud amo an armas niyo - gugma na makakahulat ngan bubulig ha iyo na makilala an mga senyales han Diyos - na pa-agui ha mapa-inobsanon na pag-higugma, mapakita han kinabuhi niyo an katinu-oran para ha tanan nag-bibiling hi-ne dida ha kasirum han mga bowa. Mga anak, akon apostoles, buligui ako pag-abre ha mga dalan ngadto ha Anak ko. Ino-otro ko an tawag ha iyo na ig-ampo an mga magbarantay niyo. Upod tupad nira, magdada-ug ako. Salamat ha iyo." 10/02/2010
Tugon ha petsa Oktubre 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Hina-ut unta na yana nga panahon, mahimo na panahon ha pag a-ampo niyo. Gusto hi-nen tawag ko, mga anak, na mahimo para ha iyo nga tawag pag-desisyon mag-sunod ha dalan pag bag-o hin kinabuhi ngadto ha pagka Diyos-non; sanglit, mag-ampo ngan pangaro-a ha tanan mga santo an ira pag-hangyo para ha iyo. Hina-ut unta na hira mahimo para ha iyo na ehemplo, insentibo ngan kalipay ngadto ha kinabuhi na waray hangturan. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 10/25/2010
Tugon ha petsa Nobyembre 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak; upod an akon kinag-anak na pag-huhulat ngan higugma guin dadara ko ha iyo an hayag han kinabuhi para gub-on iton kasirum hiton patay dida ha sulod niyo. Ayaw niyo ako isalikway, mga anak. Hunong anay ngan tan-awa an sulod hiton iyo kalugaringon ngan kita-a kon ano kamo ka sala-on. Hibaro-a iton mga sala niyo ngan mag-ampo pangaro hin pasaylo. Mga anak, di-re niyo gusto karawaton na kamo mga gudti la ngan mahinay, pero kukusog kamo ngan dadako pa kon susunod kamo ha kabobot-on han Diyos. Ihatag ha akon an limpyo na mga kasing-kasing niyo para mahayagan ko hira hin suga han kinabuhi, na amo an akon Anak. Salamat ha iyo." 11/02/2010
Tugon ha petsa Nobyembre 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Tinatan-aw ko kamo ngan nakikita ko dida ha kasing-kasing niyo an kamatayan, an waray pagla-um, an kago-ol ngan an ka-gutom. Waray an pag-ampo o pag-sasarig ha Diyos, amo i-ne nga guin tutugotan ako han Kahitas-on na mag-dara nganhi ha iyo hin pag-sarig ngan kalipay. Abrehi iton iyo mga kalugaringon. Abrehi iton mga kasing-kasing niyo ngadto ha kalo-oy han Diyos ngan tatagan kamo Niya hin tanan na kinahanglanon niyo ngan pupon-on Niya iton mga kasing-kasing niyo hin kalinaw, tungod kay Hiya mismo an kalinaw ngan pagla-um niyo. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 11/25/2010
Tugon ha petsa Disyembre 02, 2010 "Hinigugma ko na mga anak; yana nga adlaw, nag a-ampo ako upod niyo na unta magka-ada kamo hin kusog mag-abre hiton iyo mga kasing-kasing ngan dida hi-ne, mahibaro-an niyo an gahum hiton pag-higugma han nag a-antos nga Diyos. Tungod hi-ne nga pag-higugma Niya, ka-maupay ngan ka mapa-inobsanon, a-anhi liwat ako upod niyo. Ini-imbita ko kamo para hi-ne nga espesyal na panahon hin pag a-andam na mahimo i-ne nga oras hin pag-ampo, penetensya ngan pag bag-o hin kinabuhi pagka-santohanon. Mga anak, kinahanglan niyo an Diyos. Di-re kamo makaka-kadto pa-abante kon di-re niyo upod an Anak ko. Kon ma i-intendihan na niyo ngan kakarawaton i-ne, an mga guin sa-ad ha iyo, matutuman. Pa-agui han Espiritu Santo, an Kahadi-an han Langit matatawo dida sulod han mga kasing-kasing niyo. Guin u-unahan ko kamo ngada hi-ne. Salamat ha iyo." 12/02.2010
Tugon ha petsa Disyembre 25, 2010 "Hinigugma ko na mga anak! Yana nga adlaw, ako ngan an Anak ko gusto mag-hatag ha iyo hin kadam-an na kalipay ngan kalinaw para nga iton kada usa ha iyo mahimo unta na malipayon taga-dara ngan testigo hin kalinaw ngan kalipay dida ha mga lugar nga pinupoy-an niyo. Mga anak, mahimo kamo na bendisyun ngan kalinaw. Salamat han iyo pag-tagad hi-ne nga tawag ko." 12/25/2010
Tinu-ig na Pagpapakita kan Jakov ha petsa Disyembre 25, 2010
Didto han katapusan na inadlaw na pagpapakita kan Jakov Colo hadton Septembre 12, 1998, guin sidngan hiya han aton Mahal na Birhen nga tikang hadto, magkaka-ada hiya hin usa ka beses na pagpapakita kada tu-ig, ha kada Disyembre 25, adlaw han Pasko. Amo liwat i-ne an nahitabo yana nga tu-ig. An pagpapakita nag tikang ha alas 2:25 han kulop (oras didto) ngan inabot hin 7 ka minuto.
Nag-siring hi Jakov na: an aton Mahal na Birhen nag-pulong ha akon bahin han mga tugon-sekreto ngan ha pagka-human nag-siring hiya na: "Mag-ampo, mag-ampo, mag-ampo."


text:
San Sebastian, Samar
An San Sebastian usa nga ikalima nga klase nga bungto ha probinsya han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 6,779 ka tawo ha 1,263 nga panimalay.
Mga Baranggay[igliwat | edit source]
An San Sebastian mayda napulo kag upat (14) nga baranggay.
- Poblacion Barangay 1
- Poblacion Barangay 2
- Poblacion Barangay 3
- Poblacion Barangay 4
- Balogo
- Bontod
- Camanhagay
- Campiyak
- Dolores
- Hita-asan I
- Inobongan
- Cabaywa
- Canduyucan
- Hita-asan II


text:
Tupi, South Cotabato
An Tupi usa nga ikaduha nga klase nga bungto ha lalawigan han South Cotabato ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 53,440 ka tawo ha 11,049 nga panimalay. Nahamutang ini ha ubos hin nagmingaw nga bulkan, an Bukid Matutum. It Tupi ginsisiring nga amo an gidamo-i hin bunga ngan bukad ha South Cotabato. Waray pa la mag-iha nga nagtukod dinhe in mga facility an PLDT.
Mga Baranggay[igliwat | edit source]
An Tupi ginbahin ngadto hin napulo kag lima (15) nga mga baranggay.
- Acmonan
- Bololmala
- Bunao
- Cebuano
- Crossing Rubber
- Kablon
- Kalkam
- Linan
- Lunen
- Miasong
- Palian
- Poblacion
- Polonuling
- Simbo
- Tubeng