text:
La Habana
An syudad nga La Habana (nga ha literal nga Winaray: An Habana o Havana) nga an opisyal nga ngaran Syudad han Habana (ha Kinatsila: Ciudad de La Habana) amo an kapital nga syudad han nasod han Cuba. Kilalado liwat ini ha ngaran nga Villa de San Cristóbal de La Habana nga amo an ngaran hini han pagtukod hini nga syudad ngan La Ciudad de las Columnas nga gin-agnay han manunurat nga Cubano nga hi Alejo Carpentier. Ini nga syudad usa liwat han mga lalawigan han nasod. Mayda ini 2.1 ka milyon nga mga nangungukoy, ngan an urban nga kahaluag amo in 3.5 ka milyon, nga amo an rason na an Habana amo an gidako-i nga syudad ha Cuba ngan ha rehiyon han Caribe.[2] An syudad tipa-katundan ngan tipa-salatan tikang han baybayon, nga ginsasakban pinaagi hin guti-ay nga baybayon ngan nagtutunga hin tulo nga mga main nga daungan: Marimelena, Guanabacoa, ngan Atarés. An mahinay in sulog nga Salog Almendares nasubay han syudad tikang ha salatan ngadto ha amihanan, nga nadugton han mga Estrecho han Florida in pira ka milyas ha katundan tikang han baybayon.
Mga reperensya[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
- ↑ 2009 Official Census.
- ↑ Latin America Population - Havana city population.


c: text/html

text:
Cebu Pacific
Cebu Air, Inc., nalarga ha kahanginan ha ngaran nga Cebu Pacific, an guidadakui nga linya hin idro ha Pilipinas pinaagi han kadamo han mga pasaheros nga nasakay, nga may-ada sentro nga opisina hin pagbibiyahe ug negosyo ha Paluparan Pankalibutan han Ninoy Aquino ha Syudad han Pasay. Naghahatag hin serbisyo para pagbiyahe ha igbaw han kalangitan ha mga pasahero dinhi ha sakob han Pilipinas sugad man ha langyaw nga mga nasud. May-ada ini sentro han operasyon ha Panlangyaw nga Paluparan han Cebu-Mactan, Panlangyaw nga Paluparan han Clark, Panlangyaw nga Paluparan han Francisco Bangoy ug Panlangyaw nga Paluparan han Iloilo. Kaupod ini nga linya hin idro han mga negosyo han JG Summit Holdings nga guin tatag-iya ha grupo ni John Gokongwei, usa Intsik nga Pilipino. Hi Lance Gokongwei an namamando han pagpadalagan hini linya hin idro. May-ada 1,182 nga empleyado ini nga kompanya.
Istorya han kaagi[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Una nga linmupad ini nga linya hadton 1995.
Mga biyahe[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Damo han idro[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
May-ada 43 nga ihap han kadamo han idro han Cebu Pacific.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Las Navas, Northern Samar
An Las Navas usa nga ika-upat nga klase nga bungto sa probinsya san Northern Samar sa Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon sa Kabisay-an sa Pilipinas. Sumala san 2000 nga census, mayda ini populasyon nga 29,346 ka tawo sa 5,641 nga panimalay.
Sulod
Mga Baranggay[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
An Las Navas mayda kalim-an kag tulo (53) nga baranggay.
Kaagi ngan Kasaysayan[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Dida san panahon san mga Espanyol, usa san mga bungto nga ginkilala nga bungto amo an Las Navas, nga tinatawag san una nga "Bungto" la. dida san pagkilala sini nga bungto, usa nga Simbahan Paroko ginhimo ngan usa nga padi amo an namuno san bungto. An bungto nahamutang sa iraya nga bahin san isla san Samar sa mga pangpang san Salog Catubig. An katunaan san bungto mga patag sa butnga san mga bukid-bukid nga yana kinikilala nga Siong san Catubig. Haluag an salog nga mga gagmay nga mga sakaya makalayag ngadto san gintikangan san salog.
Dida san urhe nga bahin san ika-18 nga siglo, usa nga katig-uban sin mga Moro nga Pirata naglayag ngadto sini nga salog ngan inmabot san bungto. Tungod kay nahadlok an mga nangungukoy san bungto, ira ginbaya-an an bungto sin maiha nga panahon. Katapos sin pira ka mga bulan, binmalik an mga tawo san lugar ngan pinanguha an mga nahabilin san mga pinansunog. Ginpanukod nira an ira mga balay ngan gin-otro nga gintukod an bungto ngan lingkoranan san Gobyerno. Katapos san pagreestableser san bungto ngan nahibalik in stabilidad, an mga namuno naghunahuna nga balhinon an ngaran nga "Bungto". An ngatanan nga katawhan nagpili nga an ngaran balyoan ngadto san "Binongtu-an" nga buot sidngon, an lugar nga ginhimo nga bungto ngan ginbayaan anay tungod han mga Moro nga pirata nga nanulong han komunidad.
Pagpili san Ngaran[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Dida o ugsa san panahon nga nahibalik an bungto nga barrio, usa nga Espanyol nga Koronel san mga armado nga fuerza Espanyol nga an ngaran De Las Navas nagsudoy san Amihanan nga bahin san Samar. Nagsakay siya sin sakayan tingadto sa iraya san Salog Catubig ngan inmabot sa "Binongtu-an". Ginpauswag siya san mga tawo komo usa nga harangdon nga Opisyal Espanyol san mga Armado nga Fuerza.
Dida san pagbisita niya san lugar, ginsidgnan niya an mga katawhan nga balyoan an ngaran nga Binongtu-an ngadto san Las Navas (sa iya ngaran) ngan magpabilin ini komo paghinumdom san pag-abot san Espanyol nga Army. Kinmarawat an mga tawo sini nga bag-o nga ngaran ngan an lugar ginbalhin an ngaran tikang sa Binongtu-an ngadto sa Las Navas, komo opisyal nga ngaran.
Heyograpiya[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Nahimutang an bungto sa amihanan nga bahin san isla san Samar. Ginsasapitan ini sa amihanan san Catubig, Northern Samar sa sidlangan san Jipapad, Eastern Samar sa kalondan san bungto san Silvino Lobos, Northern Samar ngan sa salatan san Bungto san San Jose de Buan.
Katunaan[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
An tuna sini nga lugar kasagaran silt ngan clay loam nga mayda maupay nga textura ngan hitaas nga pagpabilin sin tubig. Ini nga klase sin tuna maupya tamnan sin humay pero nakinahanglan sin water drainage para sin taramnan sa iraya.
Kahaluag[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
An bungto mayda bug-os nga kahaluag hin katunaan nga 21, 060 ka hektarya. An dako nga bahin sini nga tuna ginagamit para sin agrikultura o pag-uma samtang an nahabilin kagurangan nga reserbasyon.
Katubigan[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Iton mga katubigan sugad hiton mga salog, mga sapa, mga luok mabibilngan kon magbabaktas dinhe nga lugar. Ginsusubayan ini san Salog Catubig. An Salog Catubig amo an pinaka-importante nga salog ngan tinatawag ini sa Iningles nga "Main River" kon igkumpara san Salog Hinaga ngan Salog Hagbay.
Demograpiya[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Sumala san 2000 nga census, mayda ini populasyon nga 29,346 ka tawo sa 5,641 nga panimalay. Mayda liwat lain nga pag-ihap nga naghahatag san populasyon nga 22,019 ngan an panimalay 4,286.
Bisan kon Iningles ngan Tinag-alog an opisyal nga ginagamit nga yinaknan, Winaray an lumad nga yinaknan san katawhan san Las Navas.
Industriya[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Iton bungto usa nga lugar sin agrikultura o pag-uma ngan an pagtanum sin humay usa nga dako nga buruhaton. Pero tikang san bug-os nga kahaluag sin katuaan san bungto, mga 4,733 ka hektarya gintamnan sin humay ngan 3,275.2 ka hektarya gintamnan sin lubi. An mga nahabilin nga mga katunaan gintamnan sin abaca nga mayda kahaluag sin 1,332.5 ka hektarya, iton mga root crop gintanom sa 540 ka hektarya. Iton pagbuhî sin kahayopan ngan mga manok usa nga dako nga buruhaton san ekonomiya san mga gudti nga mga mag-uuma.
Iba nga mga importante nga mga kaangayan sugad siton produkto tikang sin kahoy, tikog, ngan rattan damo gihapon, ngan ini naghahatag sin maupay nga prospekto para sin pagpadukwag san agrikultura ngan sumurunod nga pag-industrialisar pinaagi san gamay ngan medium scale nga mga industriya.
Mga Serbisyo[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Sosyal nga Serbisyo[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
An bungto ginsisirbisyoan san distrito nga hospita sa Catubig, pero mayda an Las Navas kalugaringon nga Rural Health Center didto san poblacion ngan mga barangay health station para san mga serbisyo san pag-ataman san lawas. Mayda usa nga botika o farmacia, an Girlie Drugstore nga nahamutang didto sa La Purisma nga kalsada sa poblacion.
An bungto mayda usa nga rural health physician, usa nga rural health nurse, usa nga sanitary inspector ngan upat nga rural health midwife, ngan mga boluntaryo para sin mga serbisyo san pag-ataman san kalawasan nga tinatawag nga mga Barangay Health Worker san SHWS. Pinaagi sini nga organisasyon san gobyerno nga an mga serbisyo san pagplano san pamilya ngan pag-ataman san kalawasan upod iton pag-immunisar ginbubuhat ngan gin-iimplementa.
Edukasyon[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
An lugar mayda usa nga elementarya nga iskwilahan nga distrito nga naghahatag sin edukasyon san tanan nga level san elementarya sa pira nga bahin san distrito ngan mga 39 nga diri-ngatanan nga level san elementarya nga iskwilahan nga mga barangay primary school.
An Las Navas in may 54 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:
Dinhe san bungto mayda kumpleto nga pag-aram san sekondarya nga diin mga kurso sin Agro–Industrial nga teknolohiya ngan mga basic academic nga mga requirement. Para san pag-iskwila san kolehiyo, iton mga tawo nangangadto sa Catubig, sa University of Eastern Philippines (UEP) ngan iba pa nga mga lugar.
Mayada ini unom na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:
Panakayan[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Makakadtoan an bungto pinaagi sin paglayag san Salog Catubig pinaagi sin mga sakayan nga mayda makina ngan mga baluto. Iton mga pump boat o mga de-makina nga mga sakayan nabiyahe tikang sa Las Navas ngadto sa Catubig ngan an pasahe P 20.00 sa tagsa tawo. Nalugsong iton mga sakayan sa luok sa Catubig ngan sa luok san Las Navas. Nabiyahe iton siyahan nga pump boat tikang sa Las Navas sa 5:00 san kaagahon ngan iton pag-abot sini sa Catubig, didas siton mga 5:30 san aga.
Iton mga de-makina nga sakayan ngan mga baloto amo iton mga ginagamit siton pagbiyahe ngadto ngan tipabalik san mga dirudilain nga mga baranggay samtang iton pagbaktas amo iton paagi siton pagbiyahe tikang san mga baranggay ngadto san poblacion ngan balik.
Mga Garamiton sin Komunikasyon[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
An main nga sumpay sin komunikasyon tikang sa Las Navas ngadto san iba nga mga lugar amo an post office nga nagsisirbe san bungto ngan an Telecom nga Opisina. An post office nahamutang sa La Purisima nga Dalan sa poblacion tikang sa H. Jolejole nga Distrito ngan an Telecom nga Opisina nahimutang gihapon didto san munisipyo.
Para sin mga long distance call o pagtawag sa kahigrayoan o mga pagtawag sa telepono para sa gawas san probinsya, an mga taga-Las Navas nagamit san mga komunikasyon nga mga facility sa Catarman an kapital san probinsya.
Paggamit sin Tubig[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Mayda sistema nga water works (Level II) nga nasirbe siton poblacion san Las Navas. Didto sa mga baranggay san Las Navas sa gawas san poblacion, iton mga panimalay nakuha siton ira mga garamiton nga tubig tikang san mga bubon, mga burabod, mga sinalod tikang san uran, ngan tikang san salog.
Turismo[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Dida san pinaka-iraya nga bahin san bungto nahimutang an mga busay nga tinatawag Pinipisakan. An mga Busay sa Pinipisakan nahimutang mga 15 ka kilometro tikang san bungto san Las Navas ngan mahihingangadtoan ini pinaagi sin mga sakayan.


text:
Lugo
Iton Lugo poyde tinmudlok ha:
Espanya[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
- Lugo, Espanya, an ulohan han Provincia de Lugo, Galicia ha nasod han Espanya.
- Provincia de Lugo, usa nga probinsya ha kanawayon han Galicia, o amihanan-katundan nga Espanya.
Italya[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
- Lugo, Italya, comune ha lalawigan han Ravenna ha rehiyon han Emilia-Romagna ha nasod han Italya.
- Lugo di Vicenza, comune ha lalawigan han Vicenza ha rehiyon han Veneto ha nasod han Italya.
Fransya[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
- Lugo-di-Nazza, usa ka komyun ha departamento han Haute-Corse ngan ha rehiyon han Corse ha nasod han Fransya.


text:
Chakri nga Dinastiya
An Chakri nga Dinastiya (Thai: ราชวงศ์จักรี: Rajawongse Chakri) namuno ngan naghadi han Thailand tikang han hi hadi Taksin naideklara nga lurong han 1782. An ngaran nga Chakri (Thai จักรี) tikang han titulo nga Phya Chakri, nga ginhatag kan Rama I samtang heneral hiya han mga kasundalohan ni Taksin. Ha kamatuoran, an tawag han Thai nga katawhan hini nga panahon "Rattanakosin."
Sulod
Lista han mga Hadi han Chakri nga Dinastiya[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
- Buddha Yodfa Chulalok (Rama I) the Great พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช, 1782-1809
- Buddha Loetla Nabhalai (Rama II) พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย, 1809-1824
- Nangklao (Rama III) พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว, 1824-1851
- Mongkut (Rama IV) พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, 1851-1868
- Chulalongkorn (Rama V) the Great พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว "พระปิยมหาราช" 1868-1910
- Vajiravudh (Rama VI) พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว, 1910-1925
- Prajadhipok (Rama VII) พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว, 1925-1935
- Ananda Mahidol (Rama VIII) พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล, 1935-1946
- Bhumibol Adulyadej (Rama IX) the Great พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชมหาราช, 1946-yana
Pagngaran[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Dida han paghadi ni Hadi Rama III, an mga nanguna ha iya nga hadi tinatawag nga "an syahan nga hadi" ngan "an butngan nga hadi". Pero hini nga paagi hin pagngaran an tawag daw ha iya magigin "an kataposan nga hadi", nga ginhunahanaan nga maraot nga senyas ngan amo nga waray ini gamita. An nahitabo lugod, iya ginhatag han mga nanguna nga hadi katapos han ira kamatayan an mga ngaran nga nahalista ha igbaw, ngan nagngaran hiya han iya kalugaringon nga "Nangklao". An ngaran nga "Rama" una nga gingamit ni Hadi Vajiravudh, pero an nagsunod ha iya waray hini kinmarawat. Bisan man kon waray ini mahibalik hin opisyal, amo ini an urog nga pagngaran ha Thailand. An ngaran nga Mongkut ha Iningles ngan mga basahon kaurogan nahanunungod kan Rama IV, pero ha Thailand it pag-intyende hini ha komun nga an titulo ha paghadi ni Rama VI, Phra Mongkut Klao Chaoyuhua.
Kitaa Gihapon: Rama (Hadi Thailand)
Bise-Hadi[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Hangtod han tuig 1885 an tagsa hadi mayda bise-hadi (Maha Uparaja, nga puyde gihapon ighubad nga ika-duha nga hadi), ha kaurogan an bugto han hadi ngan an gin-designar nga masunod han trono - pero hi Rama II amo la an dati nga bise-hadi nga ha tinuod nagin hadi. Kon an bise-hadi namatay ugsa han hadi, an titulo ha kaurogan nagin bakante hin pipira ka tuig. Ini nga sistema gintanggal (o gin-abolish) ni Hadi Chulalongkorn dida han kamatay han iya bise-hadi nga hi Bovorn Vichaicharn died. Iya gindeklara an iya suhag nga anak nga prinsipe ha korona o crown prince, pero diri bise-king.
Lista hin mga Bise-Hadi[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
- Boworn Maha Surasinghanat กรมพระราชวังบวรมหาสุรสิงหนาท (1782-1802)
- Isarasundhorn (ha pagtika-iha Rama II) (1806-1809)
- Boworn Senanurak กรมพระราชวังบวรเสนานุรักษ์ (1809-1817)
- Boworn Maha sakpolsep กรมพระราชวังบวรมหาศักดิพลเสพย์ (1824-1832)
- Pinklao พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว (1851-1866)
- Boworn Vichaicharn กรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ (1868-1885)
Mga Regent[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
Kon iton Hadi diri nakabuhat han iya mga buruhaton han ginhadi-an - tungod kay kulang an pangidaron, gawas han nasod hin kaiha nga panahon, o naukoy ha monastaryo komo monghe - mayda regent nga amo la anay an nabuhat han iya mga buruhaton.
Lista hin mga Regent[igliwat | igliwat an pinagtikangan]
- Somdet Chao Phraya Si Suriyawongse (1868-1873), hangtod hi Hadi Chulalongkorn inmabot han karuhaan nga tuig.
- Prinsipe Narisaranuwadtiwongse (1934-1935)
- Prinsipe Oscar Anuvatana (1935)
- Prinsipe Aditya Dibabha (1935-1944)
- Pridi Banomyong (1944-1946)
- Rangsit, Prinsipe han Chainat (1946)
- Prince Dhanivat Bidyalabh Bridhyakon (1946-1950), hangtod han pagtapos han pag-aram ha Suiza ni Hadi Bhumibol Adulyadej
- Reyna Sirikit Kitiyakara (1956), samtang hi Hadi Bhumibol Adulyadej nagin mongha


text:
Pahang
An Pahang (ha Jawi: ڨهڠ) amo an ikatulo nga gidako-i nga negeri o estado ha Malaysia, sunod han Sarawak ngan Sabah, nga na-okupa han cuenca hidrografika o river basin han Salog han Pahang. Ginsasapitan ini ha amihanan han Kelantan. Ha katundan mabibilngan an mga estado han Perak, Selangor ngan Negeri Sembilan, ha salatan an Johor ngan ha sinirangan an Terengganu ngan an Dagat Salatan nga Tsina.
An kapital han negeri amo an Kuantan, ngan an lingkoranan-nga-hadi-anon ha Pekan. Mga iba nga mga importante nga bungto amo an Jerantut, Kuala Lipis, Temerloh ngan an mga mukidbukid nga mga resort han Genting Highlands, Cameron Highlands, Bukit Tinggi ngan Mukidbukid Fraser.
An Arabo nga pahidungog nga ngaran amo an Darul Makmur ("Puy-anan hin Paghupoy").
An etniko nga komposisyon mga 1,000,000 nga mga Malay ngan Bumiputra, mga 233,000 nga mga Intsik, mga 68,500 nga Indio 13,700 nga iba ngan 68,000 nga mga diri-bungtohanon.


text:
Charles Curtis
Hi Charles Curtis (Enero 25, 1860 – Pebrero 8, 1936) usa nga Representante han Estados Unidos, Senador han Estados Unidos tikang ha Kansas nga ha urhe ginpili nga Senate Majority Leader han iya mga igkasi-Senador nga Republikano, ngan amo an ika-katloan kag usa nga Sugbong-Mangulo han Estados Unidos. Hiya an syahan nga tawo nga kilalado nga diri-Europeo an katulinan nga nakaabot hin usa han duha nga gihataasi nga mga puwesto han ehekutibo nga sanga han kagamhanan han Estados Unidos. An kadam-an han katulinan ha iya nanay nga bahin Lumadnon-nga-Amerikano, ngan nagtubo hiya nga naukoy upod han iya mga lolo ngan lola ha nanay didto han reserbado nga katunaan han tribo nga Kaw.
Komo abogado, sayo nga sinmulod hi Curtis hin politikanhon nga kinabuhi, nagdinaog hin damo nga mga panahon-hin-pag-alagad, tikang han 1892 komo Republikano ngado han Balayan han mga Representante han Estados Unidos tikang han iya distrito ha Topeka, Kansas. Napili hiya ngadto han Senado han Estados Unidos, syahan han Magbabalaod han Kansas (han 1906 ngan 1914), ngan ha urhe ha pagbotos han katawhan (han 1920 ngan 1926), nga diin nagsirbe hiya hin usa nga unom-ka-tuig nga panahon-hin-pag-alagad tikang han 1907 kutob 1913, ngan sunod an kadam-an hin tulo ka panahon-hin-pag-alagad tikang han 1915 kutob 1929 (nga amo an tuig nga hiya nagin Sugbong-Mangulo). An iya maiha nga kasikat ngan mga pagkanit-kanit ha Kansas ngan ha nasodnon nga politika nakabulig hin pagpakusog ha iya ha liderato han Senado; nakakuha hiya hin suporta nga na-elihir nga Minority Whip han Senado tikang 1915–1924 ngan sunod, komo Majority Leader han Senado tikang 1925-1929. Ha hini nga mga puwesto importante an iya gindara nga papel ha pagdumara hin paghimo hin balaod ngan pakaabot han mga nasodnon nga ungara han Partido Republikano.
Katapos han lampaso nga pagdaog han Republikano nga mga kandidato hin Mangulo ngan Sugbong-Mangulo han 1928, binmiya hi Curtis tikang han Senado agod magin Sugbong-Mangulo ha ilarom ni Mangulo Herbert Hoover.