text:
Arturo Toscanini
Hi Arturo Toscanini (Marso 25, 1867 – Enero 16, 1957) usa nga Italyano nga musikero. Sinisiring hiya han kadam-an han mga kadungan niya — mga kritiko, mga igkasimusikero, ngan han publiko — nga amo an pinakaharangdon nga konduktor han iya panahon. Kilalado hiya tungod han iya kabaltok nga intensidad, an iya waray-pagpahuway nga pagkaperfeksyonista, an iya maupay nga talinga para hin detalye orkestra ngan tunog, ngan han iya photographic memory nga naghatag ha iya hin makarit nga kinaadman hin dako nga repertoire hin mga buhat orkestra ngan operatiko, ngan nakabulig ha iya pagkorehir hin mga sayop hin mga orkestra nga part nga waray masakpan hin pira ka dekada han iya mga kaupod.
Sulod
Biyograpiya[igliwat | edit source]
Natawo hi Toscanini ha Parma ha Emilia-Romagna, Italya ngan nakadaog hiya hin scholarship ngadto han lokal nga konservatoryo musika, nga diin nag-aram hiya han cello. Inmapi hiya han orkestra hin kompanyiya nga opera, nga diin hiya inmopod hin tour ha Sudamerika o Salatan nga Amerika han 1886. Samtang ginpapasundayag an Aida ha Rio de Janeiro, an konduktor han orkestra gin-boo han mga nananambong ngan napiritan an konduktor pagbaya han podium. Bisan man kon waray hiya experyensya hin pag-konduk, nakombinse hi Toscanini nga amo an magsaliwan ha pagkonduk, ngan hiya an namuno hin maupay nga pasundayag pinaagi la tikang ha memorya. Dinhe nagtikang an iya karera komo konduktor han edad nga 19.
Dida ha pagbalik ha Italya, hi Toscanini nagpartisipar, komo cellista, dida han syahan nga pasundayag o world premier han kan Verdi opera nga Otello (La Scala, 1887) ha ilarom han pagdumara han kompositor mismo. (Hi Verdi, nga pirme mayda reklamo nga an mga konduktor diri interesado ha pagdirekta han iya musika ha paagi nga iya sinurat, nagkaada hin interes ngan naupayan hin mga report tikang kan Boito mahitungod han abilidad ni Toscanini pag-interpreta han iya musika; ngan maupay gihapon an iya impresyon, han pagkonsulta ni Toscanini ha iya mismo, pinaagi han kan Toscanini pag-indikar hin ritardando nga diin waray ini ma-indika dida han score, ngan nagsiring hi Verdi nga iton tinuod la nga musikero an makinahanglan han pagbuhat hadton nga ritardando. Hi Verdi baga hin waray makabati kan Toscanini nga magkonduk.) Ha hinay-hinay, an kasikat han batan-on nga musikero, komo konduktor hin opera nga panalagsa-on la an kakarit ngan kaaram, nagsaliwan han iya kasikat komo makarit han cello; ngan ha sunod nga dekada nagin madig-on an iya karera ha Italya, nga gin-entregar han mga world premiere han kan Puccini La Boheme ngan han kan Leoncavallo I Pagliacci. Han 1896 nagkonduk hiya han iya syahan nga koncerto symfoniko (mga buhat ni Schubert, Brahms, Tchaikovsky, Wagner), ha Turin. Han 1898 hiya an residente-nga-konduktor ha La Scala, Milano. Didto hiya ha La Scala hangtod han 1908 ngan binmalik dida han dekada han mga 1920. Mayda gihapon hiya responsabilidad komo konduktor ha Metropolitan Opera ha Nueva York o New York (1908–1915) ngan Bayreuth (1930–1931; hiya an syahan nga diri-Aleman nga konduktor didto) ngan pati gihapon didto han New York Philharmonic Orchestra (1926–1936) ngan ha Salzburg Festival (1934–1937). Han 1936, nagkonduk hiya han pag-inagurar nga koncerto han Palestine Symphony Orchestra (nga yana an Israel Philharmonic Orchestra) ha Tel Aviv ngan nagpasundayag gihapon hiya upod hini nga orkestra ha Jerusalem, Haifa, Cairo ngan Alexandria. Tungod han iya mapaso nga pagtipa han Italyano ngan Aleman nga fascismo, binmaya hiya han Europa ngan kinmadto ha Estados Unidos, nga diin, dida han 1937 an NBC Symphony Orchestra gintukod para ha iya, ngan upod hini, nagpasundayag hiya ngan nag-tour hin regular hangtod han 1954 ha nasodnon nga radyo ngan telebisyon, ngan hiya nagin syahan nga konduktor nga superstar han moderno nga mass media. Nagretiro hiya ha edad nga 87. Han iya pagtalikod hin kadayonan han 1957 ha Syudad han Nueva York o New York City ha edad nga 89, an iya lawas ginbalik ha Italya ngan ginlubong ha Cimitero Monumentale ha Milano.
Hi Toscanini nagkonduk han world premiere hin damo nga mga opera, upat hini nagin kabahin han standard nga repertoire ha opera: I Pagliacci, La Bohème, La Fanciulla del West ngan Turandot. Hiya liwat an nagkonduk han syahan nga Italyano nga mga pasundayag han Siegfried, Die Götterdammerung, Salome, Pelléas et Mélisande, pati gihapon an Sudamerikano nga mga premiere han Tristan und Isolde ngan Madama Butterfly ngan han Norteamerikano nga premiere han Boris Godunov.
Ha La Scala, hi Toscanini nag-implementa hin mga reporma ha pagpasundayag hin opera, nagpa-instalar han hadto amo an pinakamoderno nga sistema hin pagsuga han entablado han 1901 ngan nagpabutang hin orchestral pit han 1907. Nag-insistir hiya ha pagpasirom han mga suga dida han pagpasundayag. Sumala kan Harvey Sachs nga nagsurat han iya biyograpiya: "Natuod hiya nga in pasundayag diri magmamalinamposon ha artistiko kon diri anay ma-estableser an kahiusa hin panuyo ha ngatanan nga kabahin: mga magkaranta, orkestra, koro, pag-staging, mga set, ngan costume."
Han 1933, an anak nga babaye ni Toscanini nga hi Wanda nag-asawa han Ruso nga pianista nga hi Vladimir Horowitz.
Darahonon/Puplonganon[igliwat | edit source]
- "The conduct of my life has been, is, and will always be the echo and reflection of my conscience."
Ginrekord nga legacy[igliwat | edit source]
Hi Toscanini kilalado labi na tungod han iya magnifiko nga mga pasundayag han mga buhat ni Beethoven, Brahms, Wagner, Strauss, Debussy ngan han iya mga paisano nga hira Rossini, Verdi, Boito ngan Puccini. Naghimo hiya hin damo nga mga recording, labi na dida han tikaharani han kataposan han iya karera, ngan damo hini in print pa gihapon. Dugang pa, damo iton mga mabibilingan nga mga recording han iya mga pasundayag nga ginbroadcast o ginpasamwak, pati gihapon han iya urusahon nga mga rehearsal upod han NBC Symphony.
Sumala hin kadam-an nga mga nasiring, upod han iya giharangdoni nga mga recording amo an mga sunod:
- Beethoven, Simfonia No. 3 "Eroica" (1953, NBC Symphony; bisan kon iton iba mauruupay pa nira an 1939 NBC nga pasundayag)
- Beethoven, Simfonia No. 7 (1936, Philharmonic-Symphony of New York)
- Beethoven, Simfonia No. 9 (1952, NBC Symphony)
- Berlioz, Romeo ngan Juliette (1947, NBC Symphony)
- Brahms, Simfonia No. 1 (1941, NBC Symphony)
- Brahms, Simfonia No. 2 (1952, NBC Symphony)
- Brahms, Simfonia No. 4 (1951, NBC Symphony)
- Brahms, Upat ka Simfonia ngan Tragiko nga Overture, 1952, Philharmonia Orchestra, London (amo la ini an iya mga pag-upod hini nga orkestra, ginproducir ni Walter Legge).
- Debussy, La Mer (1950, NBC Symphony)
- Dvorak, Simfonia No. 9 (1953, NBC Symphony)
- Mendelssohn, Simfonia No. 4 "Italian", 1954 and No. 5 "Reformation", 1953, Midsummer Night's Dream Excerpts 1947, Midsummer Night's Dream Scherzo New York Philharmonic, 1929.
- Puccini, La bohème (1946, NBC Symphony)
- Mozart, Die Zauberflöte (1937, Salzburg Festival; diri maupay an tunog)
- Schubert, Simfonia No. 9 (1953, NBC Symphony; bisan man iton iba mauruupay ha ira an 1941 Philadelphia Orchestra nga pasundayag))
- Verdi, Requiem (1940, NBC Symphony; mauruupay an tunog dida han 1951 NBC performance, pero siring hiton iba nga an 1940 nga broadcast version amo an mauruupay)
- Verdi, Falstaff (1937, Salzburg Festival; An tunog han 1950 NBC nga pasundayag, pero an 1937 nga pasundayag amo an sinisiring nga mauruupay ha artistiko nga paglantaw)
- Verdi, Otello (1947, NBC Symphony; nga sinisiring hin kadam-an, upod han konduktor nga hi James Levine, nga amo an perfekto nga opera recording nga ginhimo)
- Wagner, Die Meistersinger (1937, Salzburg Festival; nga yana puyde makuha hin maupay nga tunog tikang han Selenophone sound-on-film nga mga recording.)
Mayda mga piyesa nga waray ginrekord ha komersyo ni Toscanini ; upod hini, lakip han pipira han mga urusahon nga mga nahabilin nga mga recording (off-the-air) an:
- Mendelssohn, Simfonia No. 3 "Scottish" - NBC Symphony Orchestra, 1941
- Schumann, Simfonia No. 2 - NBC Symphony Orchestra, 1946
- Mussorgsky, Prelude han Khovanschina - NBC Symphony Orchestra, 1953
- Boito, mga eksena tikang han Mefistofele ngan Nerone, La Scala, Milan, 1948 - Boito Memorial Concert.
Damo nga gatos ka oras hin mga rehearsal nga recording aada, ngan pira hini nag-circulate ha limitado nga edisyon nga mga recording. Mayda gihapon mga broadcast recording upod hin iba nga mga orchestra, upod an New York Philharmonic nga mga broadcast tikang han 1932-36, 1942, ngan 1945; Damula-ay nga mga BBC Symphony Orchestra nga pasundayag tikang han 1935-1939, Ugsa-han-gyera nga Lucerne Festival Orchestra nga mga koncerto, ngan damo nga mga koncerto tikang hin mga pag-upod han La Scala orchestra tikang 1946-1952, lakip an kan Verdi Requiem nga upod hin batan-on nga Renata Tebaldi. Dugang pa, an iya napulo nga NBC Symphony nga telecast aada pa. Ginpagawas ini ha home video dida han mga 1990 ngan ginpagawas hin otro ha DVD. Ini nag-eestablisar han iya kakilado komo pasionada pero kontrolado nga iya pag-dara ha podium nga usa in nagpasikat ha iya. In giya han kan Toscanini karera ha recording mabibilngan dida han kan Mortimer H. Frank, 'From the Pit to the Podium: Toscanini in America' ha International Classical Record Collector (1998) 15 8-21 ngan kan Christopher Dyment, 'Toscanini's European Inheritance' ha International Classical Record Collector (1988) 15 22-8.
Mga Libro Mahitungod kan Toscanini[igliwat | edit source]
- Toscanini, Harvey Sachs (Da Capo Press, 1978), sinisiring nga amo an gimaopayi nga biyograpiya ha yana
- Contemporary Recollections of the Maestro, BH Haggin (Da Capo Press, 1989), in utro nga pagmantala han Conversations with Toscanini ngan The Toscanini Musicians Knew
- Reflections on Toscanini, Harvey Sachs (Prima Publishing, 1993)
- The Letters of Arturo Toscanini, ed. Harvey Sachs (Knopf, 2003)
- This Was Toscanini, Samuel Antek, musician, and Robert Hupka, photographer (Vanguard Press, 1963, o.p.)
- Arturo Toscanini: The NBC Years, Mortimer H. Frank (Amadeus Press, 2002)
- Understanding Toscanini, Joseph Horowitz, (Knopf, 1987) - usa nga polemiko nga sinisiring nga *dako* in ka-slant.
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Mga reporma ni Toscanini ha La Scala
- Toscanini and the History of the NBC Symphony plus Live WWII broadcast
- Lubnganan ni Toscanini
- Opisyal nga websayt nga may dugang nga mga sumpay
- In komprehensibo nga diskograpiya, pero waray pa ini ig-update hin pira ka tuig.
Kitaa Gihapon[igliwat | edit source]


c: text/html

text:
KAPITULO 12
Pagkinabuhi ha Paagi nga Nakakalipay ha Dios
Paonan-o ka mahimo magin sangkay han Dios?
Ha ano nga paagi nahidadabi ka ha ayat ni Satanas?
Ano nga paggawi an diri naruruyagan ni Jehova?
Paonan-o ka magkikinabuhi ha paagi nga nakakalipay ha Dios?
ANO nga klase hin tawo an pipilion mo nga magin sangkay? Posible gud nga maruruyag ka makig-upod ha usa nga pariho ha imo an panhunahuna, mga naruruyagan, ngan mga prinsipyo. Ngan madadani ka ha usa nga may maopay nga mga kalidad, sugad han pagkatangkod ngan pagkabuotan.
2 Ha bug-os nga kasaysayan, an Dios nagpipili hin mga tawo nga magigin iya duok nga mga sangkay. Pananglitan, hi Abraham tinawag ni Jehova nga iya sangkay. (Isaias 41:8; Jakobo 2:23) Tinawag han Dios hi David sugad nga “tawo nga nauyon han akon kasingkasing” tungod kay hiya an klase hin tawo nga hinigugma ni Jehova. (Buhat 13:22) Ngan gintagad ni Jehova hi propeta Daniel sugad nga usa nga “hinigugma gud.”—Daniel 9:23.
3 Kay ano nga gintagad ni Jehova hira Abraham, David, ngan Daniel nga iya mga sangkay? Bueno, hiya nagsiring kan Abraham: “Ikaw nagtuman han akon tingog.” (Genesis 22:18) Salit hi Jehova nagigin duok ha mga tawo nga mapainubsanon nga nagbubuhat han iya ginhahangyo ha ira. “Pamati han akon tingog,” ginsidngan niya an mga Israelita, “ngan ako maiiyo Dios, ngan kamo maaakon katawohan.” (Jeremias 7:23) Kon sugton mo hi Jehova, ikaw liwat magigin sangkay niya!
GINPAPARIG-ON NI JEHOVA AN IYA MGA SANGKAY
4 Hunahunaa kon ano an mga kapulsanan han pakigsangkay ha Dios. An Biblia nasiring nga hi Jehova namimiling hin mga higayon ‘ha pagpakita han iya kusog ha ira nga an kasingkasing hingpit ngadto ha iya.’ (2 Kronikas 16:9) Paonan-o maipapakita ni Jehova an iya kusog para ha imo? An usa nga paagi iginsasaysay ha Salmo 32:8, diin aton mababasa: “Paglaladngan ko [Jehova] ikaw ngan igsusulsog ko ikaw ha dalan nga imo kakadtoan; sasagdonan ko ikaw ngan ha bawbaw nimo ibubutang ko an akon mata.”
5 Mahigugmaon gud ito nga kapahayagan han pagtagad ni Jehova! Ihahatag niya ha imo an ginkikinahanglan nga giya ngan babantayan ka samtang ginsusunod mo ito. An Dios naruruyag pagbulig ha imo nga mailob mo hin malampuson an mga kakurian ngan mga pagsari ha imo. (Salmo 55:22) Salit kon bug-os-kasingkasing nga nag-aalagad ka kan Jehova, makakasarig ka gud sugad han salmista nga nagsiring: “Hi Jehova iginbutang ko gihapon ha atubangan ko; tungod kay aadi hiya ha akon too nga kamot, diri ako mahitatalindas.” (Salmo 16:8; 63:8) Oo, bubuligan ka ni Jehova nga magkinabuhi ha paagi nga nakakalipay ha iya. Kondi, sugad han imo hinbabaroan, may-ada kaaway an Dios nga karuyag pugngan ka ha pagbuhat hini.
AYAT NI SATANAS
6 Ha Kapitulo 11 hini nga libro iginsaysay kon paonan-o gin-ayat ni Satanas nga Yawa an pagkasoberano han Dios. Gin-akusahan ni Satanas an Dios hin pagbuwa ngan iginpasabot niya nga hi Jehova diri makatadunganon tungod ha diri pagtugot kan Adan ngan Eva nga magdesisyon para ha ira kalugaringon kon ano an husto ngan kon ano an sayop. Katapos makasala hi Adan ngan hi Eva ngan samtang an tuna nagtitikang mapuno han ira mga anak, ginruhaduhaan ni Satanas an motibo han ngatanan nga mga tawo. “An mga tawo nag-aalagad ha Dios diri tungod kay nahigugma hira ha iya,” nag-akusar hi Satanas “Tagi ako hin higayon, ngan maitatalikod ko an bisan hin-o kontra ha Dios.” An asoy mahitungod han tawo nga hi Job nagpapakita nga ini an tinotoohan ni Satanas. Hin-o hi Job, ngan paonan-o hiya nahidabi ha ayat ni Satanas?
7 Hi Job nabuhi mga 3,600 ka tuig na an naglabay. Maopay hiya nga tawo, kay hi Jehova nagsiring: “Waray lain nga pariho ha iya dida ha tuna, usa nga hingpit ngan maligdong nga tawo, usa nga nahahadlok ha Dios, ngan natalikod ha karaotan.” (Job 1:8) Hi Job nakalipay ha Dios.
8 Ginruhaduhaan ni Satanas an motibo ni Job ha pag-alagad ha Dios. An Yawa nagsiring kan Jehova: “Waray ba nimo himoi [hi Job] ha palibot hin alad, ngan ha palibot han ngatanan nga iya, ha kada ligid? Imo ginbendisyonan an buhat han iya mga kamot, ngan an iya manggad ginpadamu dida ha tuna. Kondi bikyawa an imo kamot yana, ngan kamkama an ngatanan nga iya, ngan hiya magtatampalas ha imo ngada ha imo nawong.”—Job 1:10, 11.
9 Hito nga paagi nangatadongan hi Satanas nga hi Job nag-alagad ha Dios tungod la ha iya nakakarawat nga balos. Nag-akusar liwat an Yawa nga kon sarihan hi Job, babayaan niya an Dios. Paonan-o ginbaton ni Jehova an ayat ni Satanas? Tungod kay nahidadabi ha isyu an motibo ni Job, gintugotan ni Jehova hi Satanas nga sarihan hi Job. Hini nga paagi, an gugma ni Job ha Dios—o an kawaray gugma—makikita hin matin-aw.
GINSARIHAN HI JOB
10 Ginsarihan dayon ni Satanas hi Job ha magkalainlain nga mga paagi. Ginkawat an iba han mga hayop ni Job, ngan ginpatay an iba pa. Ginpamatay an kadam-an han iya mga surugoon. Nagresulta ini hin kakurian ha panginabuhi. Inabot pa an trahedya han an napulo nga anak ni Job nagkamatay ha usa nga bagyo. Kondi, bisan pa hinin makalilisang nga mga hitabo, “hi Job waray makasala, o waray pahamtangi an Dios ha linurong.”—Job 1:22.
11 Hi Satanas waray umundang. Posible nga naghunahuna hiya nga bisan kon makakailob hi Job han kawara han iya mga panag-iya, mga surugoon, ngan mga anak, isasalikway niya an Dios kon magkasakit hiya. Gintugotan ni Jehova hi Satanas nga paantuson hi Job hin mangil-ad, maul-ol nga sakit. Kondi bisan pa hini waray mawara an pagtoo ni Job ha Dios. Lugod, marig-on hiya nga nagsiring: “Ngada ha akon kamatay diri ko isasalikway…an akon pagkamaligdong [“integridad,” NW]”!—Job 27:5.
12 Diri maaram hi Job nga hi Satanas an nagpahinabo han iya mga kakurian. Tungod kay diri maaram han mga detalye mahitungod han ayat han Yawa ha pagkasoberano ni Jehova, nahadlok hi Job nga bangin tikang ha Dios an iya mga problema. (Job 6:4; 16:11-14) Bisan pa hito, gintipigan niya an iya integridad kan Jehova. Ngan an akusasyon ni Satanas nga nag-aalagad la hi Job ha Dios tungod han hakugnon nga mga hinungdan napamatud-an nga buwa tungod kay nagpabilin hi Job nga matinumanon!
13 An pagkamatinumanon ni Job naghatag kan Jehova hin marig-on nga baton ha nakakainsulto nga ayat ni Satanas. Sangkay gud ni Jehova hi Job, ngan ginbalosan hiya han Dios tungod han iya pagkamatinumanon.—Job 42:12-17.
KON PAONAN-O KA NAHIDADABI
14 An isyu mahitungod han integridad ha Dios nga iginbangon ni Satanas diri kay kontra kan Job la. Nahidadabi ka liwat. Matin-aw nga ipinapakita ini ha Proberbios 27:11, diin an Pulong ni Jehova nasiring: “Anak ko, pagmakinaadmananon, ngan himoa an akon kasingkasing nga malipayon, nga ako makabaton ha iya nga nagsasaway [“nagtatamay,” NW] ha akon.” Ini nga mga pulong, nga iginsurat ginatos ka tuig na tikang ha kamatay ni Job, nagpapakita nga hi Satanas nagtatamay pa gihapon ha Dios ngan nag-aakusar ha Iya mga surugoon. Kon nagkikinabuhi kita ha paagi nga nakakalipay kan Jehova, ha pagkamatuod nabulig kita ha pagbaton ha buwa nga mga akusasyon ni Satanas, ngan hito nga paagi napapalipay naton an kasingkasing han Dios. Ano an inaabat mo mahitungod hito? Diri ba makalilipay an pagkaada bahin ha pagbaton ha buwa nga mga akusasyon han Yawa, bisan kon mangahulogan ito hin paghimo hin pipira nga mga pagbag-o ha imo kinabuhi?
15 Tigamni nga hi Satanas nagsiring: “An ngatanan nga gintatag-iya han tawo iya ihahatag para han iya kinabuhi.” (Job 2:4) Ha pagsiring nga “tawo,” ginklaro ni Satanas nga an iya akusasyon naaplikar diri la kan Job kondi ha ngatanan nga mga tawo. Importante gud ito nga punto. Ginruruhaduhaan ni Satanas an imo integridad ha Dios. Karuyag han Yawa nga makita nga gintatalapas mo an Dios ngan binabayaan an matadong nga pagkinabuhi kon nabangon an mga kakurian. Paonan-o mahimo buhaton ini ni Satanas?
16 Sugad han ginhisgotan ha Kapitulo 10, ginagamit ni Satanas an magkalainlain nga mga paagi ha pagpatalikod han mga tawo tikang ha Dios. Ha usa nga bahin, hiya naatake “sugad hin maaringasa nga leon, naglilinakat-lakat pagpinamiling hin iya lalamyon.” (1 Pedro 5:8) Salit an impluwensya ni Satanas mahimo makita kon an mga kasangkayan, mga paryente, o iba pa nakontra ha imo mga pangalimbasog ha pag-aram ha Biblia ngan pag-aplikar han imo nahibabaroan.* (Juan 15:19, 20) Ha luyo nga bahin, hi Satanas pirme nga “nagpapakaaro-anghel han kahayag.” (2 Korinto 11:14) Mahimo gamiton han Yawa an tuso nga mga paagi ha paglimbong ngan pagsulay ha imo nga bayaan an paagi han pagkinabuhi nga nakakalipay ha Dios. Mahimo liwat niya gamiton an panluya, bangin paabaton ka nga diri ka kwalipikado ha pagpalipay ha Dios. (Proberbios 24:10) Nagios man hi Satanas “sugad hin maaringasa nga leon” o “nagpapakaaro-anghel han kahayag,” an iya ayat pariho la gihapon: Nasiring hiya nga kon makaeksperyensya ka hin mga kakurian o mga pagsulay, maundang ka ha pag-alagad ha Dios. Paonan-o mo mababaton an iya ayat ngan mapapamatud-an an imo integridad ha Dios, sugad han ginbuhat ni Job?
PAGSUGOT HA MGA SUGO NI JEHOVA
17 Mahimo mo batunon an ayat ni Satanas pinaagi han pagkinabuhi ha paagi nga nakakalipay ha Dios. Ano an nahidadabi hini? An Biblia nabaton: “Higugmaon mo hi Jehova nga imo Dios ha bug-os mo nga kasingkasing, ngan ha bug-os mo nga kalag, ngan ha bug-os mo nga kusog.” (Deuteronomio 6:5) Samtang nagtutubo an imo gugma ha Dios, mapupuno ka hin hingyap ha pagbuhat han iya ginkikinahanglan ha imo. “Amo ini an gugma ha Dios,” nagsurat hi apostol Juan, “nga pagtumanon ta an iya mga sugo.” Kon nahigugma ka kan Jehova ha bug-os mo nga kasingkasing, makikita mo nga “an iya mga sugo diri magbug-at.”—1 Juan 5:3.
18 Ano an mga sugo ni Jehova? An pipira hito may kalabotan ha paggawi nga kinahanglan likyan naton. Pananglitan, kitaa an kahon nga may ulohan nga “Likayi an Kinangangalasan ni Jehova.” Makikita mo dida nga iginlista an paggawi nga matin-aw nga ginkukondenar han Biblia. Ha siyahan nga pagkita, an pipira nga mga buhat nga iginlista bangin baga in diri gud maraot. Kondi katapos pamalandungon an iginhatag nga mga teksto, posible nga makita mo an kinaadman han mga balaud ni Jehova. An paghimo hin mga pagbag-o ha imo paggawi bangin amo an pinakamakuri nga imo maieksperyensyahan. Kondi, an pagkinabuhi ha paagi nga nakakalipay ha Dios nagriresulta hin daku nga katagbaw ngan kalipayan. (Isaias 48:17, 18) Ngan mahihimo mo gud ito. Paonan-o kita nahibabaro hito?
LIKAYI AN KINANGANGALASAN NI JEHOVA
- Pagpatay hin tawo.—Eksodo 20:13; 21:22, 23.
- Seksuwal nga imoralidad.—Lebitiko 20:10, 13, 15, 16; Roma 1:24, 26, 27, 32; 1 Korinto 6:9, 10.
- Espiritismo.—Deuteronomio 18:9-13; 1 Korinto 10:21, 22; Galasia 5:20, 21.
- Idolatriya.—1 Korinto 10:14.
- Paghubog.—1 Korinto 5:11.
- Pangawat.—Lebitiko 6:2, 4; Efeso 4:28.
- Pagbuwa.—Proberbios 6:16, 19; Kolosas 3:9; Pahayag 22:15.
- Kahalot.—1 Korinto 5:11, Maopay nga Sumat nga Biblia.
- Kamadarahog.—Salmo 11:5; Proberbios 22:24, 25; Malakias 2:16; Galasia 5:20, 21.
- Diri-maopay nga mga yakan.—Lebitiko 19:16; Efeso 5:4; Kolosas 3:8.
- Sayop nga paggamit han dugo.—Genesis 9:4; Buhat 15:20, 28, 29.
- Pagdumiri ha pagsuporta ha pamilya.—1 Timoteo 5:8.
- Pakigbahin ha mga girra o mga samok ha politika hini nga kalibotan.—Isaias 2:4; Juan 6:15; 17:16.
- Paggamit hin tabako o mga droga ha pagpahalibway.—Markos 15:23; 2 Korinto 7:1.
19 Hi Jehova diri gud naglalaom hin sobra kay ha mahihimo naton. (Deuteronomio 30:11-14) Mas maaram hiya han aton mahihimo ngan han aton mga limitasyon kay ha aton. (Salmo 103:14) Dugang pa, mahimo kita pakusgon ni Jehova ha pagsugot ha iya. Hi apostol Pablo nagsurat: “An Dios matinumanon, ngan diri matugot nga pagsulayon kamo labaw ha iyo kasadangan; kondi upod ha pagsulay mahatag liwat hiya hin katigayonan ha paglikay, basi nga kamo makahimo ha pag-antos.” (1 Korinto 10:13) Basi buligan ka nga makailob, maihahatag pa ngani ni Jehova ha imo an “kapin kaopay nga gahum.” (2 Korinto 4:7) Katapos makailob han damu nga mga kakurian, hi Pablo nakasiring: “Ngatanan mahihimo ko ha gahum han nagpaparig-on ha akon.”—Filipos 4:13.
PAGPATUBO HIN MGA KALIDAD NGA NAKAKALIPAY HA DIOS
20 Syempre, labaw pa an nahidadabi ha pagpalipay kan Jehova kay ha paglikay la ha mga butang nga iya kinangangalasan. Kinahanglan higugmaon mo liwat an iya ginhihigugma. (Roma 12:9) Diri ka ba nadadani nga makigsangkay ha mga tawo nga pariho ha imo an mga panhunahuna, mga naruruyagan, ngan mga prinsipyo? Sugad liwat hito hi Jehova. Salit pangalimbasugi nga higugmaon an mga butang nga ginhihigugma ni Jehova. An pipira hini nga mga butang iginsasaysay ha Salmo 15:1-5, diin aton mababasa an mahitungod hadton gintatagad han Dios nga iya mga sangkay. An mga sangkay ni Jehova nagpapakita han tinatawag han Biblia nga mga “bunga han espiritu.” Kaupod hito an mga kalidad sugad han “gugma, kalipay, pakigdait, pagkamailob, pagkamalolooyon, pagkamaopay, pagkamatinoohon, pagkaaghop, paggahum ha kalugaringon.”—Galasia 5:22, 23.
21 An regular nga pagbasa ngan pag-aram ha Biblia mabulig ha imo nga mapatubo an mga kalidad nga nakakalipay ha Dios. Ngan an pakahibaro han ginkikinahanglan han Dios mabulig ha imo nga ipahiuyon an imo mga panhunahuna ha panhunahuna han Dios. (Isaias 30:20, 21) Kon mas ginpaparig-on mo an imo gugma kan Jehova, mas magdudugang an imo hingyap nga magkinabuhi ha paagi nga nakakalipay ha Dios.
22 Ginkikinahanglan an pangalimbasog ha pagkinabuhi ha paagi nga nakakalipay kan Jehova. Iginpapariho han Biblia an pagbag-o han imo kinabuhi ha paghukas han imo daan nga personalidad ngan pagsul-ot hin bag-o. (Kolosas 3:9, 10) Kondi mahitungod han mga sugo ni Jehova, an salmista nagsurat: ‘Ha pagtuman hito may daku nga balos.’ (Salmo 19:11) Makikita mo liwat nga daku hinduro an balos han pagkinabuhi ha paagi nga nakakalipay ha Dios. Pinaagi han pagbuhat hito, mababaton mo an ayat ni Satanas ngan mapapalipay mo an kasingkasing ni Jehova!
KON ANO AN IGINTUTUTDO HAN BIBLIA
- Mahimo ka magin sangkay han Dios pinaagi han pagsugot ha iya.—Jakobo 2:23.
- Gin-ayat ni Satanas an integridad han ngatanan nga mga tawo.—Job 1:8, 10, 11; 2:4; Proberbios 27:11.
- Kinahanglan likyan naton an mga buhat nga diri-naruruyagan han Dios.—1 Korinto 6:9, 10.
- Mapapalipay naton hi Jehova pinaagi han kangalas ha kinangangalasan niya ngan paghigugma ha ginhihigugma niya.—Roma 12:9.
* Diri ini nangangahulogan nga adton nakontra ha imo personal nga kontrolado ni Satanas. Kondi hi Satanas an dios hini nga sistema han mga butang, ngan an bug-os nga kalibotan kontrolado han iya gahum. (2 Korinto 4:4; 1 Juan 5:19) Salit malalaoman naton nga an pagkinabuhi ha paagi nga nakakalipay ha Dios magigin usa nga pagkinabuhi nga diri maruruyagan han kadam-an, ngan an iba makontra ha imo.
Mga Pakiana
1, 2. Paghatag hin mga ehemplo han mga tawo nga gintagad ni Jehova sugad nga iya duok nga mga sangkay.
3. Kay ano nga nagpipili hi Jehova hin pipira nga mga tawo nga magin iya mga sangkay?
4, 5. Paonan-o ipinapakita ni Jehova an iya kusog para ha iya katawohan?
6. Ano an akusasyon ni Satanas may kalabotan ha mga tawo?
7, 8. (a) Kay ano nga talagsahon hi Job ha ngatanan nga mga tawo ha iya panahon? (b) Paonan-o ginruhaduhaan ni Satanas an motibo ni Job?
9. Paonan-o ginbaton ni Jehova an ayat ni Satanas, ngan kay ano?
10. Ano nga mga kakurian an inabot kan Job, ngan ano an iya reaksyon?
11. (a) Ano an ikaduha nga akusasyon ni Satanas mahitungod kan Job, ngan paonan-o binaton hi Jehova? (b) Ano an reaksyon ni Job ha iya maul-ol nga sakit?
12. Paonan-o ginbaton ni Job an ayat han Yawa?
13. Ano an nahitabo tungod kay hi Job matinumanon ha Dios?
14, 15. Kay ano nga makakasiring kita nga an ayat ni Satanas may kalabotan kan Job naaplikar ha ngatanan nga mga tawo?
16. (a) Ano nga mga paagi an ginagamit ni Satanas basi ipahirayo an mga tawo tikang ha Dios? (b) Paonan-o mahimo gamiton han Yawa ini nga mga paagi kontra ha imo?
17. Ano an siyahan nga hinungdan han pagsugot ha mga sugo ni Jehova?
18, 19. (a) Ano an pipira han mga sugo ni Jehova? (Kitaa an kahon.) (b) Paonan-o kita nahibabaro nga an Dios diri naglalaom hin sobra kay ha mahihimo naton?
20. Ano nga mga kalidad nga nakakalipay ha Dios an sadang mo patuboon, ngan kay ano nga importante ini?
21. Ano an mabulig ha imo nga mapatubo an mga kalidad nga nakakalipay ha Dios?
22. Ano an matutuman mo kon magkinabuhi ka ha paagi nga nakakalipay ha Dios?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
An panapton[1], dugnit[2] o bádò in natudlok ha bisan ano nga panabon para ha lawas han tawo nga ginsusul-otan. An pagsul-ot han panaton in kinaiyahon la hin tawo, ngan makikit-an ha haros ngatanan nga katiringban han katawhan. An kadamo ngan klase hin panapton in nadepende ha paggamit nga considerasyon (sugad han pagkinahanglan hit paso o panalipod tikang ha mga elemento) ngan ha pakig-angay ha katiringban. Ha iba nga sitwasyon, an gitipiri nga kadamo hit panapton (sugad hit pagtabon han ikinatawo) in karawat hit katiringban, samtang ha iba liwat in kinahanglan hin mas durudamo nga panabon.
Iton panapton in nagagamit ha panalipod tikang ha mga elemento. Iton mga bado in nagdudugang hin proteksyon ha mga delikado nga mga actibidades, sugad han pagsaka hin bukid o pagluto, pinaagi han pagpamutnga ha panit ngan kalibungan. Dugang pa hini, an mga panapton in naghahatag hin panlimpyo nga panabon, nga ginpapahirayo an mga makahirilo ha lawas, ngan ginlilimitahan an pagpadukot han mga kagaw.
An mga panapton in nahigagamitan ha dirudilain nga pangkatiringbanon o pangkulturahon nga paggamit, sugad han pangkalugaringon, pantrabaho, o paglalain han kalalakin-an ha kababayen-an, ngan kabutangan ha katiringban. An uniporme, pananglitan, in naghahatag hin pangilal-an ha mga otoridad sibil, sugad hit kapulisan o kasundalohan, o poyde maghatag pangilal-an ha mga kabatos, hugpo o kampo panpolitika.
Ha mga relihiyon Abrahamnon, an mga tawo in nagtikang panul-ot hin panapton komo naging resulta han pagkaon han bunga tikang ha Puno han kaaradman han kaupayan ngan karaotan. Ha damo nga mga katiringban, nakikit-an ha panapton an panugad han modestiya, relihiyon, pagkalalaki o pagkababaye, ngan pagkilala han kabutangan ha katiringban. An panapton in poyde liwat mahimo nga rayandayan o pagpagawas hin kalugaringon nga karuyag o istilo.
Ha kaagi, an panaton in poyde ngan nahimo tikang ha dirudilain nga mga materyales. Ini nga materyales in poyde tikang ha anit o barahibo, ngadto ha tinahi nga materyales, o pinahusay ngan langyawanon nga unob, ngan sintetiko nga mga dugnit.
Mga kasariganEdit
- ↑ Abuyen, Tomas A. Diksyunaryo Waray-Waray [Visaya] English-Tagalog. Kalayaan Press Mktg. Ent., Inc. Quezon City. Tuig 2000. ISBN 971-08-6050-X. Pakli Ihap 269.
- ↑ Abuyen, Tomas A. Diksyunaryo Waray-Waray [Visaya] English-Tagalog. Kalayaan Press Mktg. Ent., Inc. Quezon City. Tuig 2000. ISBN 971-08-6050-X. Pakli Ihap 81.


text:
Provincia de León
An León usa nga probinsya, han Castilla y León, ha kanawayon o amihanan-katundan nga Espanya, ha kanawayon o amihanan-katundan nga bahin hankomunidad autonoma han Castilla y León. Ginsasapita ini han mga probinsya han Zamora, Ourense, Lugo, Asturias, Cantabria, Palencia, ngan Valladolid.
Mga usa nga ika-upat nga bahin han populasyon han probinsya nga 496,655 (2002) naukoy dida han kapital, León.
Mayda movimiento nga natuo nga iton León angay mahimo nga iya kalugaringon nga komunidad autonoma.
Nasaro an probinsya han Parque Nacional Picos de Europa (ha may Picos de Europa nga kabugkiran) upod han Cantabria ngan Asturias.
Heyograpiya[igliwat | edit source]
Para han lista han mga munisipyo han León kitaa iton
Mga Comarca[igliwat | edit source]
- El Bierzo
- El Páramo
- Laciana
- Maragatería
- Babia
- La Cepeda
- La Valduerna
- Ribera del Órbigo
- La Cabrera
- La Valdería
- Tierra de la Reina
- La Vega del Esla
- La Sobarriba
- Tierra de Campos
- Omaña
- Luna
- Los Argüellos
- Ordás
- La Ribera del Órbigo
- Curueño
Kitaa Gihapon[igliwat | edit source]


text:
País Vasco
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Kinatsila nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An País Vasco o Euskadi (ha literal nga Winaray: Vasco nga Nasod) usa nga komunidad autonoma han Espanya. Nahamutang ini ha ligid nga dumagsaan nga dapit han Espanya. Ginsasapitan an País Vasco ha amihanan han Dagat Cantábrico ngan Fransya, han La Rioja ha salatan, han Cantabria ngan Castilla y León ha katundan ngan han Navarra ha sidlangan. Lakip hini an mga probinsya han Álava, Guipúzcoa ngan Vizcaya ngan mayda ini 251 ka munisipyo: Álava 51, Guipúzcoa 88 ngan Vizcaya 112. An kapital han komunidad autonoma amo an syudad han Vitoria (ha Vascongado: Gasteiz) ha lalawigan han Álava.


text:
Eid al-Adha
An Eid al-Adha (Inarabo: عيد الأضحى ‘Īdu l-’Aḍḥā) o "Kapistahan han Pag-antos" o "Durudako nga Eid" in uska mahinungdan nga kapistahan panrelihiyon nga ginsasaurog han mga Muslim ha bug-os nga kalibutan, ha paghinumdom hit pagsugot ni Abraham (Ibrahim) nga igsakripisyo an iya anak na hi Ishmael (Isma'il), komo uska buhat hit pagsunod ha Dios, nga nangadto lugod ha pagsagbang han Dios pinaagi han paghatag Niya hin kanding nga ginpapasaliwan an igharalad. An karne in ginbabahin ha tulo ka parte nga igharatag. An kalugaringon nga banay in nababahinan hin kat-tulo nga parte, an sinmunod nga kat-tulo in ginhahatag ha mga kaurupod, mga sangkay ngan mga kaarangyaw, ngan an nabibilin nga kat-tulo in ginhahatag ha mga kablas ngan nagkikinahanglan.


text:
Flash Elorde
Hi Gabriel "Flash" Elorde (Marso 25, 1935 - Enero 2, 1985) usa nga boxingero tikang ha Pilipinas.
Hi Elorde amo an WBC Junior lightweight (Super Featherweight) nga kampeon tikang han Marso 20, 1960 tubtob Hunyo 15, 1967 ngan WBA Super featherweight nga kampeon tikang han Pebrero 16, 1963 hangtod Hunyo 15, 1967 nga amo nga hiya an gima-iha-i nga nagkapot han titulo nga world junior lightweight nga kampeon (pito ka tuig ngan tulo ka bulan). Nakalabaw gihapon hiya hin puntos han makarit nga featherweight kampeon nga hi Sandy Saddler han 1955 hin usa nga pag-atubang nga non-title bout. Han 1956 inmatubang hin otro hiya kan Saddler, ngan hini nga panahon an ira pag-atubang para han kan Saddler featherweight nga titulo, pero hi Elorde napilasan in mata ngan napirde dida han away dida han ika-13 nga ronda nga TKO.
Hi Elorde nakig-atubang gihapon han lightweight nga kampeon nga hi Carlos Ortiz para han iya titulo hin makaduha ka beses. Ginpirde hiya hinin duha ka okasyon ni Ortiz han ika-napulo-kag-upat (ika-14) nga ronda.
Nagretiro hi Elorde mga mayda record hin 87 ka daog (33 nga KO), 27 nga pirde ngan 2 ka tabla ngan ginngaranan hiya nga amo an "the greatest world junior lightweight boxing champion in WBC history" (an pinakaharangdon nga world junior lightweight boxeo nga kampeon han kaagi han WBC) han 1974.
Tinmalikod hin kadayonan hi Flash Elorde han Enero 2, 1985.
Han 1993, hiya an nagin-syahan nga Asyano nga gin-induct ngadto han nahibase-ha-Nueva York nga International Boxing Hall of Fame. Iginkilala gihapon hiya ngadto han World Boxing Hall of Fame.
Kitaa Gihapon[igliwat | edit source]
- Lista hin mga lalake nga boxingero
- Lista hin mga WBC world champion
- Lista hin mga waray kaduda nga kampeon ha boxeo


text:
Category:North America
Mga ubos-nga-kaarangay
Ini nga kaarangay mayda han mga nasunod nga 24 nga mga ubos-nga-kaarangay, tikang hin 24 nga kabug-osan.
Mga pakli ha kaarangay nga "North America"
An mga nasunod nga 3 ka mga pakli aada hini nga kaarangay, tikang hin 3 nga kabug-osan.
Media ha kaarangay nga "North America"
An mga nasunod nga 3 ka mga fayl aada han hini nga kaarangay, tikang hin 3 nga kabug-osan.
- Barnstar WP North Amer...
74 nga KB
- Jer-Améthique du Nord...
16 nga KB
- Natgeo in nob 1889.jpg
156 nga KB


text:
Errenteria
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Kinatsila nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An Errenteria (ha Kinatsila: Rentería) usa nga bungto ha probinsya han Guipúzcoa, ha komunidad autonoma han País Vasco, ha amihanan han Espanya, harani han Franses nga linea o katubtuban. Han 2003 an Errenteria mayda populasyon nga 38,397. An bug-os nga kahaluag hini 31 ka km².
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Opisyal nga Websayt.
- ERRENTERIA ha Bernardo Estornés Lasa - Auñamendi Encyclopedia (Euskomedia Fundazioa) ha Kintasila


text:
Mangulo han Kagamhanan han Espanya
An Mangulo han Kagamhanan han Espanya nga kilalado ha Espanyol nga politika nga Presidente han Gobyerno han Espanya (Kinatsila: Presidente del Gobierno de España),[1] amo an nangunguna han Kagamhanan han Espanya. An titulo puyde gihapon tawagon nga Primer Ministro han Espanya (ngan an opisyal nga pagtawag hini ha Iningles Prime Minister of Spain) [2]. An yana nga puwesto gintukod ha ilarom han Konstitusyon han 1978. An Hadi han Espanya nagnonominar hin kandidato para han pagkamangulo nga naatubang han Kongreso han mga Delegado para hin Pagbotos hin Kompyansa hin proseso nga tinatawag nga Kongresyonal nga Investiture, nga ha aktwal nga pagbuhat, usa nga diri-direkta nga piniliay han nangungulo han kagamhanan han mga napili nga delegado.
Hi Mariano Rajoy Brey han Partido Popular amo an mangulo han kagamhanan tikang han ma-hurar hiya dida han Disyembre 21, 2011, katapos han pagdaog han 2011 nga piniliay nga kasahiran.
Sulod
Opisyal nga titulo[igliwat | edit source]
An nangungulo han kagamhanan ha Espanya tinatawag ha Kinatsila nga Presidente del Gobierno de España. Kon igwinaray ini, an titulo magawas nga "Presidente han Gobyerno han Espanya" o "Mangulo han Kagamhanan han Espanya" (ha Iningles: President of the Government of Spain) [3] o puyde gihapon "Chairman han Kagamhanan" o "Chairman han Gobyerno" (Chairman of the Government ha Iningles),[4] kundi bisan pa an nakapot han pwesto agsob tinatawag nga primer ministro nga amo an agsob nga pagtawag han nangunguna han kagamhanan hin sistema parlamentarya. Pero ha Kinatsila, an pagtawag nga primer ministro ginagamit gihapon; amo nga, pananglitan, an Primer Ministro han Reino Unido tinatawag nga Primer Ministro del Reino Unido, diri Presidente del Gobierno.
Ha Espanya an nangungulo han kagamhanan agsob tinatawag la nga Presidente. Ha mga nasod nga nayakan hin Iningles ini kakalipong kay an pulong nga "presidente" o "mangulo" amo an tawag han nangungulo hin kagamhanan dida hin republika; an kasanhi nga gobernador ha Florida nga hi Jeb Bush han una nagsayop nga nagtawag han "President of the Republic of Spain" (Presidente han Republika han Espanya).[5] An kustombre han pagtawag han nangunguna han kagamhanan nga "Presidente" nagtikang ha paghadi ni Hada o Reyna Isabel II han Espanya, nga diin an opisyal nga titulo Presidente del Consejo de Ministros ("Presidente han Konseho han mga Ministro" o "Mangulo han Konseho han mga Ministro"). Ugsa han 1833 tinatawag an opisyal nga Secretario de Estado ("Sekretaryo han Estado" o "Maghirilom han Estado"), ngan ini nga pagtawag ginagamit hin mga ubos nga mga ministro.
Mga Uru-urhe nga mga Mangulo han Kagamhanan[igliwat | edit source]
Ini in talaan han mga tawo nga nagkapot han puwesto han Mangulo han Kagamhanan han Espanya tikang han Espanyol nga pagbalhin ngadto hin demokrasya. Para han hingpit nga talaan tikang han mga nanguna nga puwesto han Maghirilom han Unibersal nga Bureau gintukod dida han (1705), kitaa an Talaan han mga Mangulo han Kagamhanan han Espanya.
Mga Mangulo han Kagamhanan ha ilarom ni Juan Carlos I (1975 – yana)[igliwat | edit source]
Mga kasarigan[igliwat | edit source]
- ↑ Secretary of State for Communications of the Ministry of the Presidency. President of the Government. Ministry of the Presidency of Spain. Ginkità dida han 16 Hulyo 2011.
- ↑ [1] An English Style Guide (Fifth edition: 2005 Revised: March 2009) nga ginmantala han European Commission Directorate-General for Translation nasiring han sunod: 19.29 Spain. Full name: Kingdom of Spain. The 17 political/administrative units into which Spain is divided are called Autonomous Communities in English. Translate Presidente del Gobierno as Prime Minister (of Spain).
(Winaray: 19.29 Espanya. Bug-os nga ngaran: Ginhadi-an han Espanya. An 17 nga politikal/administratibo nga pagbahin nga diin ginbahinbahin an Espanya tinatawag nga Autonomous Communities (Komunidad Autonoma) ha Iningles. Ighubad an Presidente del Gobierno nga Prime Minister (of Spain) [Primer Ministro han Espanya].
- ↑ Official web site of La Moncloa, the Spanish Prime Minister's Office Accessed 2009-03-05
- ↑ The Oxford Spanish Dictionary and Grammar, ed. C.Lea et al., 2nd ed.(2001)
- ↑ El País 18/02/2003. "Jeb Bush Thanks the support of the "President of the Spanish Republic"


text:
KAPITULO ONSE
Taano ta Tinotogotan nin Dios an Pagdusa?
An Dios daw an dahelan kan pagdusa sa kinaban?
Anong isyu an pinalataw sa hardin nin Eden?
Paano hahaleon nin Dios an mga epekto kan pagdusa nin tawo?
PAKATAPOS nin teribleng ralaban sa sarong nasyon na nababanga huli sa guerra, an rinibong sibilyan na babae asin aki na nagkagaradan ilinobong sa sarong kotkot para sa lagdoan na paglobong na napapalibotan nin saradit na krus. Ini an nakasurat sa kada krus: “Taano?” Kun beses iyan an hapot na pinakamakolog sa boot. Iyan an makamomondong ihinahapot nin mga tawo kun huli sa guerra, kalamidad, helang, o krimen, nagadanan sinda nin inosenteng mga namomotan, naraot an saindang harong, o nag-aagi sinda nin grabeng pagdusa sa iba pang mga paagi. Gusto nindang maaraman kun taano ta nangyayari sa sainda an siring na mga trahedya.
2 Taano ta tinotogotan nin Dios an pagdusa? Kun si Jehova Dios makapangyarihan sa gabos, mamomoton, madonong, asin makatanosan, taano ta pano-pano nin pagkaongis asin inhustisya an kinaban? Napag-isip-isip na daw nindo mismo an manongod sa mga bagay na ini?
3 Sala daw na maghapot kun taano ta tinotogotan nin Dios an pagdusa? An iba naghahadit na an siring na paghapot nangangahulogan na bakong igo an saindang pagtubod o na sinda nagpapaheling nin kadaihan nin paggalang sa Dios. Minsan siring, kun nagbabasa kamo nin Biblia, maheheling nindo na an maimbod, matatakton sa Dios na mga tawo may kaagid na mga hapot. Halimbawa, si propeta Habacuc naghapot ki Jehova: “Taano ta pinapaheling mo ako sa nakakadanyar, asin nagpaparaheling ka sa kariribokan? Asin taano ta igwa nin pananalakat asin kadahasan sa atubangan ko, asin taano ta nangyayari an disgusto, patin taano ta may mapait na paglalaban?”—Habacuc 1:3.
4 Inanggotan daw ni Jehova an maimbod na propetang si Habacuc huli sa siring na mga paghapot? Dai. Imbes, iiniba nin Dios an sinserong mga tataramon ni Habacuc sa ipinasabong na rekord sa Biblia. Tinabangan man sia nin Dios na magkaigwa nin mas malinaw na pakasabot sa mga bagay-bagay asin nin orog na pagtubod. Gusto ni Jehova na gibohon sa saindo an siring man kaiyan. Girumdomon, itinotokdo kan Biblia na “sia may pagmakolog sa saindo.” (1 Pedro 5:7) Naoongis an Dios sa karatan asin sa ibinubunga kaiyan na pagdusa nin orog nanggad kisa siisay man na tawo. (Isaias 55:8, 9) Kun siring, taano ta grabe an pagdusa sa kinaban?
TAANO TA GRABE AN PAGDUSA?
5 An mga tawo sa manlaenlaen na relihion nagdolok sa mga namomoon sa relihion asin paratokdo ninda tanganing ihapot kun taano ta grabe an pagdusa. Sa parate, an simbag iyo na kabotan nin Dios an pagdusa asin na haloy na nia kaidtong dineterminaran an gabos na bagay na mangyayari, kaiba an makaturotristeng mga pangyayari. Sinasabi sa dakol na misteryoso an mga paagi nin Dios o na pinapapangyari niang magadan an mga tawo—dawa mga aki—tanganing makaibanan nia sinda sa langit. Pero siring kan nanodan nindo, si Jehova Dios dai noarin man nagpapangyari nin maraot. An Biblia nagsasabi: “Harayong gumawe an tunay na Dios nin may karatan, asin gumawe nin daing hustisya an Makakamhan sa Gabos!”—Job 34:10.
6 Aram daw nindo kun taano ta nasasala an mga tawo na ibasol sa Dios an gabos na pagdusa sa kinaban? Sa dakol na kaso, binabasol ninda an Dios na Makakamhan sa Gabos huli ta naghohona sinda na sia talaga an namamahala sa kinaban na ini. Dai ninda aram an simple alagad mahalagang katotoohan na itinotokdo kan Biblia. Nanodan nindo an katotoohan na iyan sa Kapitulo 3 kan librong ini. An talagang namamahala sa kinaban na ini iyo si Satanas na Diablo.
7 An Biblia malinaw na nagsasabi: “An bilog na kinaban namumugtak sa kapangyarihan kan maraot.” (1 Juan 5:19) Kun iisip-isipon nindo, bako daw na rasonable iyan? Ipinapabanaag kan kinaban na ini an personalidad kan dai naheheling na espiritung linalang na ‘nanlalagalag sa bilog na ineerokan na daga.’ (Kapahayagan 12:9) Si Satanas maongison, manloloko, asin maringis. Kaya an kinaban, na impluwensiado nia, pano nin pagkaongis, panloloko, asin karingisan. Iyan an sarong dahelan kun taano ta grabe an pagdusa.
8 An ikaduwang dahelan kun taano ta grabe an pagdusa iyo na, siring kan tinokar sa Kapitulo 3, an katawohan bakong sangkap asin makasalan poon pa kan pagrebelde sa hardin nin Eden. An makasalan na mga tawo may tendensiang magdinaogan para sa pagdominar, asin ini nagbubunga nin mga guerra, pan-aapi, asin pagdusa. (Eclesiastes 4:1; 8:9) An ikatolong dahelan nin pagdusa iyo an “panahon asin pagkanorongod.” (Eclesiastes 9:11) Sa sarong kinaban na bako si Jehova an may pagprotehir na Namamahala, an mga tawo puedeng magdusa huli ta sinda nanongod na nasa sarong lugar sa panahon na may remalaso duman.
9 Nakakarangang maaraman niato na dai pinapapangyari nin Dios an pagdusa. Bako sia an responsable sa mga guerra, krimen, pan-aapi, o maski sa natural na mga kalamidad na iyong dahelan kan pagdusa nin mga tawo. Pero, kaipuhan niatong maaraman, Taano ta tinotogotan ni Jehova an gabos na pagdusang ini? Kun sia an Makakamhan sa Gabos, may kapangyarihan siang pondohon iyan. Kun siring, taano ta dai nia iyan ginigibo? An mamomoton na Dios na namimidbid niato siertong may marahay na dahelan.—1 Juan 4:8.
PINALATAW AN SARONG MAHALAGANG MARHAY NA ISYU
10 Tanganing maaraman kun taano ta tinotogotan nin Dios an pagdusa, kaipuhan niatong balikan an panahon kan magpoon an pagdusa. Kan sutsutan ni Satanas si Adan asin Eva na makisuway ki Jehova, naglataw an sarong mahalagang kuestion. Dai kinuestion ni Satanas an kapangyarihan ni Jehova. Dawa si Satanas nakakaaram na daing sagkod an kapangyarihan ni Jehova. Imbes, kinuestion ni Satanas an deretsong mamahala ni Jehova. Paagi sa pag-apod sa Dios na putikon na ipinapanguri an marahay sa saiyang mga sakop, sinahotan ni Satanas si Jehova na sarong maraot na namamahala. (Genesis 3:2-5) Ipinasentido ni Satanas na mas mapapakarhay an katawohan kun mayo an pamamahala nin Dios. Ini pag-atake sa soberaniya ni Jehova, an saiyang deretso na mamahala.
11 Si Adan asin Eva nagrebelde tumang ki Jehova. Garo man sana sinabi ninda: “Dai niamo kaipuhan si Jehova bilang Namamahala sa samo. Kaya niamong gumibo nin sadiri niamong desisyon kun ano an tama asin sala.” Paano mareresolberan ni Jehova an isyung iyan? Paano nia matotokdoan an gabos na intelihenteng linalang na sala an mga rebelde asin na an saiyang paagi iyo an talagang pinakamarahay? Tibaad may magsabi na maninigo kutanang linaglag na sana nin Dios an mga rebelde asin nagpoon giraray. Alagad ipinahayag ni Jehova an saiyang katuyohan na panoon an daga nin mga aki ni Adan asin Eva, asin gusto nia na sinda mag-erok sa sarong daganon na paraiso. (Genesis 1:28) Pirmeng inootob ni Jehova an saiyang mga katuyohan. (Isaias 55:10, 11) Apuera kaiyan, an pagpara sa mga rebelde sa Eden dai makakaresolber sa kuestion na pinalataw mapadapit sa deretsong mamahala ni Jehova.
12 Estudyaran niato an sarong ilustrasyon. Imahinaron an sarong maestro na itinotokdo sa saiyang mga estudyante kun paano an solusyon sa sarong depisil na pagkuenta. An sarong madonong alagad rebeldeng estudyante naghihingako na sala an ginagamit na solusyon kan maestro sa pagkuenta. Ipinapasentido na daing kakayahan an maestro, nag-iinsistir an rebeldeng ini na may aram siang mas marahay nanggad na solusyon sa pagkuenta. An nagkapirang estudyante naghohona na tama sia, asin sinda nagin mga rebelde man. Ano an maninigong gibohon kan maestro? Kun papaluwason nia sa klase an mga rebelde, ano an magigin epekto sa ibang mga estudyante? Bako daw na maniniwala sinda na tama an saindang kaklase asin an mga uminayon sa saiya? An gabos na iba pang estudyante sa klase tibaad mawaran nin paggalang sa maestro, na iniisip na sia natatakot na mapatunayan na sala. Alagad ano kun togotan kan maestro an rebelde na ipaheling sa klase kun paano nia gigibohan nin solusyon an pagkuenta.
13 An ginibo ni Jehova nakakaagid sa ginibo kan maestro. Girumdomon na an kalabot bako sanang an mga rebelde sa Eden. Minilyon na anghel an nagmamasid. (Job 38:7; Daniel 7:10) An paagi ni Jehova sa pagresolber sa pagrebelde may dakulang epekto sa gabos na anghel na idto asin pag-abot nin panahon sa gabos na intelihenteng linalang. Kaya ano an ginibo ni Jehova? Tinogotan nia si Satanas na ipaheling kun paano kaini papamahalaan an katawohan. Tinogotan man nin Dios an mga tawo na pamahalaan an saindang sadiri sa irarom kan paggiya ni Satanas.
14 Aram kan maestro sa satong ilustrasyon na sala an rebelde asin an mga estudyante na kakampi kaini. Alagad aram man nia na an pagtao sa sainda nin oportunidad na probaran na patunayan an saindang sinasabi pakikinabangan kan bilog na klase. Kun pumaltos an mga rebelde, maheheling kan gabos na onestong estudyante na an maestro an solamenteng kualipikado na mangenot sa klase. Masasabotan ninda kun taano ta pakatapos kaiyan hahaleon kan maestro an siisay man na rebelde sa klase. Kaagid kaiyan, aram ni Jehova na makikinabang an gabos na sadiosan an pusong tawo asin anghel sa pakaheling na puminaltos si Satanas asin an saiyang mga kapwa rebelde asin na dai kayang pamahalaan kan mga tawo an saindang sadiri. Siring ki Jeremias kan suanoy, manonodan ninda an mahalagang marhay na katotoohan na ini: “Aram kong marhay, O Jehova, na bakong kapot nin daganon na tawo an saiyang dalan. Bakong kapot nin tawong naglalakaw dawa an paggiya sa saiyang lakad.”—Jeremias 10:23.
TAANO TA HALOYON?
15 Pero taano ta tinogotan ni Jehova an pagdusa na magpadagos nin haloyon? Asin taano ta dai nia inoolang na mangyari an maraot na mga bagay? Bueno, isip-isipon an duwang bagay na dai gigibohon kan maestro sa satong ilustrasyon. Enot, dai nia popogolan an rebeldeng estudyante na iatubang an saiyang solusyon. Ikaduwa, dai tatabangan kan maestro an rebelde na patunayan na tama an saiyang solusyon. Kaagid kaiyan, isip-isipon an duwang bagay na pinagmarhay ni Jehova na dai gibohon. Enot, dai nia pinogolan si Satanas asin an mga kakampi kaini sa paghihingoang patunayan na tama sinda. Sa siring kinaipuhan na palihison an panahon. Sa rinibong taon na kasaysayan nin tawo, naprobaran kan katawohan an gabos na klase nin pamamahala sa sadiri, o gobyerno nin tawo. An katawohan nakagibo nin mga pag-oswag sa siensia asin iba pang linya, alagad padagos an paggrabe kan inhustisya, kadukhaan, krimen, asin guerra. An pamamahala nin tawo napatunayan na ngonyan na bakong mapanggana.
16 Ikaduwa, dai tinabangan ni Jehova si Satanas na pamahalaan an kinaban na ini. Halimbawa, kun oolangon nin Dios an makatatakot na mga krimen, bako daw na garo man sana pinapatunayan nia na tama an mga rebelde? Bako daw na tatawan nin Dios nin dahelan an mga tawo na mag-isip na kaya gayod nin mga tawo na pamahalaan an saindang sadiri na mayo nin kapahapahamak na mga resulta? Kun si Jehova huminiro sa siring na paagi, sia magigin kasapakat sa sarong kaputikan. Minsan siring, “dai mangyayaring magputik an Dios.”—Hebreo 6:18.
17 Pero kumusta man an gabos na nagin danyos durante kan halawig na pagrebelde tumang sa Dios? Maninigong girumdomon niato na si Jehova makakamhan sa gabos. Kun siring, kaya niang haleon asin talagang hahaleon nia an mga epekto kan pagdusa nin katawohan. Siring kan nanodan na niato, hahaleon an epekto kan paglaglag sa satong planeta paagi sa paggibong Paraiso kan daga. Hahaleon an mga epekto nin kasalan paagi sa pagtubod sa atang na pantubos ni Jesus, asin mababaliktad an mga epekto nin kagadanan paagi sa pagkabuhay liwat. Sa siring gagamiton nin Dios si Jesus “tanganing laglagon an mga gibo kan Diablo.” (1 Juan 3:8) Gabos ini papangyayarihon ni Jehova sa tamang-tama nanggad na panahon. Maoogma nanggad kita na dai sia huminiro tolos, huli ta an saiyang pasensia nagtao sato kan oportunidad na manodan an katotoohan asin paglingkodan sia. (2 Pedro 3:9, 10) Mientras tanto, an Dios aktibong naghahanap nin sinserong mga nagsasamba asin tinatabangan sindang tagalan an ano man na pagdusa na tibaad agihan ninda sa purisaw na kinaban na ini.—Juan 4:23; 1 Corinto 10:13.
18 An nagkapira tibaad mag-isip-isip, Dai daw kutana nangyari an gabos na pagdusang ini kun linalang nin Dios si Adan asin Eva sa paagi na sinda dai puedeng magrebelde? Tanganing masimbag an hapot na iyan, kaipuhan na girumdomon nindo an mahalagang marhay na regalo na itinao ni Jehova sa saindo.
PAANO NINDO GAGAMITON AN REGALO NA GIKAN SA DIOS?
19 Siring kan sinabi sa Kapitulo 5, an mga tawo linalang na may libreng kabotan. Nasasabotan daw nindo na mahalagang marhay na regalo iyan? An Dios naggibo nin dai mabilang na mga hayop, asin an mga ini sa pangenot naghihiro huli sa naturalesa. (Talinhaga 30:24) An mga tawo nakagibo nin mga robot na puedeng iprogram tanganing sumunod sa gabos na pagboot. Magigin maogma daw kita kun ginibo kita nin Dios na siring kaiyan? Dai, naoogma kita na igwa kita nin katalingkasan na pumili kun magigin anong klaseng tawo kita, kun ano an magigin pamumuhay niato, kun kiisay kita makikikatood, asin iba pa. Ikinakaogma tang marhay na igwa kita nin igong katalingkasan, asin iyan an gusto nin Dios na mapasato.
20 Si Jehova dai interesado sa paglilingkod na napipiritan. (2 Corinto 9:7) Sa pag-ilustrar: Ano an orog na makakapaogma sa sarong magurang—an pagsabi nin sarong aki na “Namomotan ko kamo” huli ta pinagbotan siang sabihon iyan o an sueltong pagsabi nia kaiyan na odok sa puso? Kaya an hapot, Paano nindo gagamiton an libreng kabotan na itinao sa saindo ni Jehova? Ginamit ni Satanas, Adan, asin Eva an libreng kabotan sa pinakamaraot na paaging posible. Hinaboan ninda si Jehova Dios. Ano an gigibohon nindo?
21 May oportunidad kamong gamiton an makangangalas na regalo na libreng kabotan sa pinakamarahay na paaging posible. Puede kamong makiayon sa minilyon na nanindogan sa kampi ni Jehova. Pinapagayagaya ninda an Dios huli ta sinda aktibong nakikikabtang sa pagpatunay na si Satanas putikon asin daing kuenta bilang namamahala. (Talinhaga 27:11) Puede man nindong gibohon iyan paagi sa pagpili kan tamang pamumuhay. Ipapaliwanag ini sa sunod na kapitulo.
KUN ANO AN ITINOTOKDO KAN BIBLIA
- An Dios bakong an dahelan kan maraot na mga kamugtakan sa kinaban.—Job 34:10.
- Paagi sa pag-apod sa Dios na putikon asin pagsabing ipinapanguri Nia an marahay sa Saiyang mga sakop, kinuestion ni Satanas an deretsong mamahala ni Jehova.—Genesis 3:2-5.
- Gagamiton ni Jehova an saiyang Aki, an Namamahala sa Mesiyanikong Kahadean, tanganing taposon an gabos na pagdusa nin tawo asin haleon an mga epekto kaiyan.—1 Juan 3:8.
Mga Hapot na Nasa Pinag-aadalan
1, 2. Anong klaseng pagdusa an inaatubang nin mga tawo ngonyan, na nagigin dahelan na an dakol maghapot nin ano?
3, 4. (a) Ano an nagpapaheling na bakong sala na maghapot kun taano ta tinotogotan nin Dios an pagdusa? (b) Ano an saboot ni Jehova manongod sa karatan asin pagdusa?
5. Anong mga dahelan kun beses an itinatao tanganing ipaliwanag an pagdusa nin tawo, alagad ano an itinotokdo kan Biblia?
6. Taano ta nasasala an dakol na tawo na ibasol sa Dios an pagdusa sa kinaban?
7, 8. (a) Paano ipinapabanaag kan kinaban an personalidad kan namamahala dian? (b) Paanong an pagkabakong sangkap nin tawo asin an “panahon asin pagkanorongod” nakakontribwir sa pagdusa?
9. Taano ta makakasierto kita na may marahay na dahelan si Jehova sa pagtogot na magpadagos an pagdusa?
10. Ano an kinuestion ni Satanas, asin paano?
11. Taano ta dai na sana linaglag ni Jehova an mga rebelde sa Eden?
12, 13. Iilustrar kun taano ta tinogotan ni Jehova si Satanas na magin an namamahala sa kinaban na ini asin kun taano ta tinogotan nin Dios an mga tawo na pamahalaan an saindang sadiri.
14. Anong pakinabang an ibubunga kan desisyon ni Jehova na togotan an mga tawo na pamahalaan an saindang sadiri?
15, 16. (a) Taano ta tinogotan ni Jehova an pagdusa na magpadagos nin haloyon? (b) Taano ta dai inolang ni Jehova an mga bagay na siring baga kan makatatakot na mga krimen?
17, 18. Ano an gigibohon ni Jehova manongod sa gabos na danyos na resulta kan pamamahala nin mga tawo asin kan impluwensia ni Satanas?
19. Anong mahalagang marhay na regalo an itinao sato ni Jehova, asin taano ta maninigo niatong pahalagahan iyan?
20, 21. Paano niato puedeng gamiton an regalo na libreng kabotan sa pinakamarahay na paaging posible, asin taano ta maninigo na gustohon niatong gibohon iyan?


text:
Mabuhay Singers - Lubi-Lubi Lyrics
Font: Align:
Lubi-lubi lubi, lubi lingkuranayAyaw gad pagsak-i, kay hibubo-ay.Ayaw gad pagsak-i,Lubi-lubiKon maruruyag ka kumaon hin silotDidto la nga didto laKan Nanay nga didto la.Kan Tatay nga didto la, pakigsabot.Agidaw-gidaw an bukawNaglupad-lupad ha igbawAgidaw-gidaw an gitgitNaglupad-lupad ha langitAgidaw-gidaw an bukawNaglupad-lupad ha igbawAgidaw-gidaw an gitgitLinmupad ha langitEnero, Pebrero, Marso, Abril, Mayo,Hunyo, Hulyo, Agosto,Setyembre, Oktubre,Nobyembre, Desyembre,Lubi-lubi.


text:
Libreria y Imprenta Mariana
An Libreria y Imprenta Mariana sarong imprentahan na tinogdas ni Mariano Perfecto kan taon 1892 sa banwaan kan Naga, Ambos Camarines (ngonyan siyudad nin Naga na). Nagpoon ini komo sarong tindahan nin libro dangan nagdugang nin imprentahan.
Kan nagadan si Mariano Perfecto, saro sa tagamana niya, si Casimiro Perfecto iyo na an nagpadagos asin nagpadakula kan negosyo sagkod na uminabot an mga Hapon kan taon 1941 sa Naga, Camarines Sur.
An Imprentahan na ini iyo an nagpapalagda kan publikasyon na Sanghiran Nin Bikol poon 1927 abot 1931. Kan 1921, si Casimiro Perfecto pinònan mag-imprenta kan bersyon sa Bikol kan Almanaque Panayanhon na pigngaranan niyang Almanaque o Kalendariong Bikol sa Naga. Siring man, igdi naghahale an mga pinaimprentang mga relihiyosong mga kasuratan arog kan nobena, mga plusa, mga koridos, mga dotok, mga guhit Bikolnon, asin kun ano-ano pang mga sinururat manongod sa pagbabanal, pagdebosyon asin dapit sa simbahan Katoliko. Dakul kan mga publikasyon niya mga re-impreso kan mga tinokdâ ni Mariano Perfecto asin kan saiyang mga pinalís na obra haleng Kastila. An mag-agom na si Casimiro Perfecto asin Nicolasa Ponte Perfecto iyo an nag-asikaso kan imprentahan.
Namugtak an imprentahan sa kanto kan Via Gainza (ngonyan Penafrancia Ave) asin kan Paz St. na kaidto sarong eskinita sana alagad nagin tunay na kalye (ta nagtaong dalan an Arsobispado sa gilid kan saiyang solar). Nasulo ini kadamay an Palasyo kan Arsobispo kan mag-guerra. Kan masulo ini, nagtogdas an saro sa trabahador kaini na si Gaudencio Cecilio pakaguerra (1946) kan Cecilio Press na haros pinadagos kun ano an mga iniimprenta sa Imprenta Mariana.
Hilingon man[liwaton | liwaton an gikanan]
Mga hihilngan[liwaton | liwaton an gikanan]
- Bikol Collection. Prof. Maria Lilia Realubit. Filipiniana Section. UP Library. Unibersidad kan Pilipinas (An Retrato)
- Pahayag asin Osipon ni Milagros Perfecto Sanchez (Iloilo) Pebrero 2008 (aki ni Casimiro Perfecto)
- Almanaque Panayanhon 2008.
- Calendariong Bicol 1928. 1938. 1961.; 1962. 1963. 1969. 1970. 1975 (Retrato kan KB 1928 asin 1938 hale sa Bikol Collection ni Prof. Maria Lilia Realubit)


text:
Imperyo Mongol
An Imperyo Mongol amo an imperyo ha ika 13 ngan ika 14 siglo nga it teritoryo naunat tikang ha Asya pakadto ha Sidlangan Europa. Amo ini an gidadakoi nga sunodsunod nga imperyo ha kaagi han kalibutan; nga nagtikang ha pagtarampo han mga tribo Mongol ngan Turkiya ha kabag-ohan nga Mongolia, nga dumako tungod hin mga pagsakop, kahuman hi Genghis Khan natawag nga tagapamuno han tanan nga Mongo ha 1206. Ha gihahataasi nga ginabut han mga Mongol, naunat ini tikang ha Danube ngado ha Dagat han Hapoon ngan tikang ha Artiko pakadto ha Camboja, nga ha tanan mayda 33.0 ka ribo o milyones km² (ha 1279), katlima (1/5) han tuna han Kalibutan, nga nasakop han 100 ka ribo adto nga panahon.


text:
TACLOBAN CITY - Mashut down an mga government services han city government han Tacloban kun deri madugangan an pundo han syudad para
yana nga tuig.
Ini an naguin pamahayag ni Tacloban City Vice Mayor Jerry Sambo Yaokasin kataliwan han sesyon regular han Sangguniang Panlungsod dida han miyerkules nga adlaw.
Sumala kan Yaokasin, bisan kun maipapadayon an pansweldo han mga empleyado, guintawag hini nga deri dida natatapos an trabaho hin usa nga
gobyerno.
Manunumduman nga dako an na-iban ha pundo han syudad tungod han paglasurbo han super typhoon Yolanda magtutulo na ka bulan an nakakalabay.


text:
Baja California
An Baja California usa han mga katloan kag usa (31) nga estado ngan upod han Distrito Federal usa han mga 32 nga mga entidad federativa han Mehiko.
Nahamutang an Baja California ha pinakakanawayon o pinaka-amihanan-katundan han Mehiko. Ini amo an nahimo han península han Baja California con el estado mexicano de Baja California Sur upod han estado Mehikano han Baja California Sur. Ugsa ini mahimo nga estado han 1953, an ngaran hini amo an Amihanan nga Teritoryo han Baja California (ha Kinatsila: Territorio Norte de Baja California). Mayda ini kahaluag nga 71.576 km², nga amo in 3,57% han nasod. Ginsasapitan ini ha katundan han Kalawdan Pacífico, ha sidlangan han Dagat han Cortés o Golfo han California, han estado han Sonora ngan han estado estadounidense han Arizona, ha salatan han estado han Baja California Sur ngan ha amihanan han estado estadounidense han California.
Mexicali an kapital hini nga estado, ngan ini nga syudad, upod han Tijuana, amo an mga syudad nga gidamo-i hin tawo han estado, ngan ini nga duha nahamutang dida han frontera upod han Estados Unidos. Iba nga mga syudad nga importante gihapon amo an Ensenada, Tecate, Playas de Rosarito, San Felipe, San Quintín, Ciudad Guadalupe Victoria , Los Algodones ngan La Rumorosa. An estado mayda mga sobra hin 2.8 ka milyon nga mga nangungukoy (2005). An kodigo hini ISO 3166-2 amo an MX-BCN.
Pagbahin-bahin nga politiko-administratiba[igliwat | edit source]
An estado ginbahin ngadto hin lima (5) nga munisipyo. Ngan ini liwat ginbahin-bahin ngadto hin mga delegasyon, damo hin mga pueblo, rancho ngan iba pa nga mga gudti nga mga pagbahin hin teritoryo.
Mga Munisipyo[igliwat | edit source]
(An syudad han San Quintin pira na ka tuig nga nangaruyag magin munisipyo pero waray pa ini makatapos han ngatanan nga mga requisito para mahimo ini nga munisipyo).
Prinsipal nga mga syudad[igliwat | edit source]
- Mexicali
- Tijuana
- Ensenada
- Tecate
- Rosarito
- Ciudad Guadalupe Victoria
- San Felipe
- San Quintín
- Los Algodones
- La Rumorosa
- Cataviña
- Colonet
Mayda pa mga damo nga mga puro o isla ngan upod hini amo an Islas Coronado, Guadalupe, Cedros, Ángel de la Guarda.


text:
Papa Benedicto XV
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
Hi Papa Benedicto XV (ha Linatin: Benedictus PP. XV), natawo nga Giacomo Paolo Giovanni Battista della Chiesa (Nobyembre 21, 1854 – Enero 22, 1922), naghadi komo Papa han Simbahan Katolika tikang han Septyembre 3, 1914 tubtob Enero 22, 1922. An iya pagin-Papa baga hin nahisalipdan han Syahan nga Gyera Pankalibotan ngan han mga dinangat ha politika, katilingban ngan katawhan ha Europa.
Mga sumpay ha gawas[igliwat | edit source]
- Papa Benedicto XVI. (Inaleman)
- Vaticano nga websayt: Benedict XV; mga texto hin mga encyclico
- Lubnganan ni Benedicto XV – Vaticano nga mga Grotto


text:
TACLOBAN CITY - All set na an mga residnete ha probinsya han Eastern Samar ha pag-abot ni Presdiente Benigno Noynoy Aquino niyan nga alas 3:30 hin kulop ha bungto hanGuiuan.
Dungan han ika 28 nga anibersaryo han EDSA People Power Revolution, bibisitahon han Presidente an mga biktima han Super typhoon Yolanda 3 ka bulan na an nakakalabay.
Ha pagka yana, guinpapamulat na han mga residente ngan mga dumagko nga opisyal han mao nga probinsya an pagbisita ni PNoy kun diin guinlala-uman nga igpapanhatag hini ha mga mag-uruma an inisyal nga 20 mil nga mga patudkan nga lubi ngan 1,864 nga mga sakayan nga de motor para ha mga mangirisda han mao nga probinsya.
Kun manunumduman an Guiuan an usa han mga pinaka apektado han naglabay nga delubyo dinhi ha Rehiyon 8 ngan ngada yana in padayon la guihapon nga na-ukoy ha mga payag-payag nga hinimo tikang ha mga guintakip-takip nga mga sim an mga residente nga nawarayan hin mga panimalay tungod ngada yana in deri la guihapon natatapos an mga guinhihimo nga mga bunkhouses nga maabot ha usa ka libo.
Ha lain nga bahin, malipayon naman nga guinbalita han alkalde han mao nga bunto nga hi Mayor Sheen Gonzales ha Bombo Radyo Tacloban nga aada na hira ha ika duha nga parte han recovery tungod tapos na hira ha relief distribution ngan guinpapatikangan na nira an panhatag hin mga livelihood projects ha mga residnete.
Guinsumat guihapon ni Mayor Gonzales nga may ada na guihapon hira guinpermahan nga Memorandum of Agreement (MOA) para ha paghingayad han ira merkado ngan munisipyo nga naruba durante han paglasurbo han bagyo.


text:
Provincia de Soria
An Soria usa nga probinsya ha butnga nga Espanya, ha sidlangan nga bahin han komunidad autonoma han Castilla y León.
Ginsasapitan ini han mga probinsya han La Rioja, Zaragoza, Guadalajara, Segovia, ngan Burgos.
An Soria amo an gigutiayi hin populasyon ha ngatanan han mga probinsya han Espanya, nga mayda densidad hin mga 9 nga nangungukoy ha tagsa km2 - usa han gihamubo-i ha Unyon Europeo. Tikang han populasyon han probinsya nga 91,487 (2002), hapit 40% naukoy ha kapital, nga Soria gihapon an ngaran. Mayda 183 ka munisipyo ha Soria, ngan haros katunga hini mga gagmay nga baranggay nga diri maabot hin 100 ka tawo ngan mga 12 la it labaw hin 1000 ka tawo. An katedral nga bungto han probinsya amo an El Burgo de Osma.


text:
Ioannis Kapodistrias
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
Hi Konde Ioannis Antonios Kapodistrias (ha Griyego Iwάvvnς Kaπoδίσtpιaς - Ioannis Kapodistrias, ha Italyano Giovanni Capo d'Istria, Conte Capo d'Istria, ngan ha Ruso rpaф ИoaHH KaпoдиcTpия - Graf Ioann Kapodistriya) (Pebrero 11 1776 – Oktubre 9 1831) usa nga Griyego nga diplomat han Ruso nga Imperyo. Ha urhe nga panahon hiya an nagin syahan nga namuno han estado han naglulugaring o independyente nga Gresya.


text:
Máximo Gómez
Hi Máximo Gómez y Báez usa nga heneral dida han Napulo ka Tuig nga Gyera ngan amo an komander militar han Cuba dida hadton Cubano ng Gyera han Independensya (urhe nga bahin han ika-19 nga siglo).
Hi Gómez natawo ha Republica Dominicana ha probinsya han Peravia ha bungto han Baní ngan kinmadto anay ha Cuba komo opisyal nga kabalyero han Army nga Espanyol. Nagretiro hiya tikang han militia pero inmugop han mga rebelde dida han 1868 ngan nagbulig pagbalhin han ira taktiko militar.. Hiya an naghatag han Cubano nga mambises an ira pinakamakaradlok nga taktika: an machete nga pagsalakay o pagsalakay han mga sundang. Hadlok an army nga Espanyol hini nga mga pagsalakay kay kadam-an han ira mga tropa, kaurugan mga konskripto, nauubos han mga sundang. Tungod kay an mga Cubano kulang hin mga bala, an ira kasagaran nga taktika ha panggubat amo an pagpusil hin maka-usa ngan pagkatapos salakay.
Hi Gómez inmabot han ranggo nga Generalísimo han mga pwersa Cubana, tungod han iya maurupay nga pamuno militar. Napusil hiya ha liog han 1875 samtang natabok hiya han trocha tikang ha Júcaro ha salatan ngadto ha Morón ha amihanan. Katapos hadton, pirme na hiya nasul-ot hin panyo ha iya li-og. An iya ikaduhan nga kataposan nga samad dida han 1896 samtang nakig-away hiya ha mga rural nga larangan ha gawas han Havana. Nakaduha la hiya masamari hin mga 15 ka tuig hin panggubat gerilya patok hin kaaway nga darudako ha katawhan ngan logistiko. Ha pagkumpara, an iya pinakatinapuran nga opisyal, hi Antonio Maceo, napusil hin mga 27 ka beses han amo la gihapon nga kaiha hin panahon, ug an ika-26 amo an samad nga nakamatay ha iya. Ha iba liwat nga bahin, an anak ni Gómez, nga hi Francisco "Panchito" Gómez Toro namatay samtang naningkamot pagkuha han patay nga lawas ni Maceo, dida ha kombate han Disyembre 7, 1896. Ha pagtapos han Cubano nga Gyera hin Independensya han 1898 nagretiro hiya ngadto hin villa ha gawas han Havana. Waray hiya kinmarawat han nominasyon dida han syahan nga pinili-ay han presidente ha Cuba han 1901, tungod kay nadiri hiya han politika ngan bisan paman kon nag-ukoy na hiya hin 40 ka tuig ha Cuba, natuod hiya nga tungod kay Dominicano an iya pagkatawo nga diri hiya angay mamuno han Cuba. Namatay hi Gómez ha iya villa han 1905.
An Maximo Gomez Park, usa nga parke ha Miami, Florida, Estados Unidos, – kilalado nga Domino Park – ginngaran ha iya dungog.
It litrato ni Gómez ada hiton Cubano nga salapi dida hiton 10-pesos.


text:
Amália Rodrigues
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
Hi Amália Rodrigues, (giharani-i nga kaluwas ha Winaray: a-MA-lia ro-DRI-gesh) (Hulyo 1920 – Oktubre 6 1999) amo in Portugues nga magkaranta ngan actriz. Natawo hiya ha Lisbon. In mga dokumento opisyal nagbutang han petsa han iya katawo nga Hulyo 23, pero hi Amália nagsiring pirme nga an iya kaadlawan dida han Hulyo 1 1920. Natawo hiya ha Rua Martim Vaz (Martim Vaz nga Kalsada), ha Pena Freguesia han Lisbon.
Kilalado hiya nga an "Reyna han Fado" ngan pinaka-impluwensyal hiya ha pagpakilala han fado ha kalibotan ha gawas han Portugal. Hiya an pinaka-importante nga persona han pagpadukwag hini nga genre, pinaagi hin unob nga talento ha pag-interpreta nga maupay an pagpadukwag ha bug-os hin 40-ka-tuig nga pagrekord ngan ha entablado nga karera. An mga pasundayag ni Amália ngan an iya pagpili hin repertoire nagpadukwag han katubtuban han Fado ngan nagbulig han pagbalhin (o pag-redefine) hini ngan pag-reconfigure hini para ha iya ngan han mga sumurunod nga mga henerasyon. Ha resulta, hi Amália amo an sinisiring nga nagsurat han mga surondon kon amo ba iton angay ha Fado ngan unan-o an pagpasundayag hini hin babaye nga magkaranta — o Fadista —, hangtod nga tubtob ha yana hi Amália nagpapabilin nga diri-malalabwan nga modela ngan waray kataposan nga kuruhaon hin repertoire para han ngatanan nga mga sinmunod. Hi Amália amo gihapon iton nagpapabilin nga amo la an tinuod nga internasyonal nga star nga tikang ha Portugal, nga mayda halu-ag in karera internasyonal ha butnga han mga 1950 ngan han mga 1970, bisan man kon ini dida hin takna nga ini mga mga paningkamot diri masayon in pag-quantify sugad ha yana. Pero mga iba nga mga sikat nga internasyonal nga mga artista sugad kanda Madredeus, Dulce Pontes o Mariza nakaharani hini nga status.
Katapos hin pira ka tuig hin mga amateur nga pasundayag, an syahan nga profesyonal nga buhat ni Amália hin fado nga lugar nahinabo dida han 1939, ngan madali hiya nahimo nga regular nga guest star hin mga revue ha entablado. Didto ginkakilala hiya kan Frederico Valério, usa nga klasikal-nga-musika-nga-nagtuon nga kompositor, nga nakakilala han potential han kan Amália tingog, nagsurat hin mga expansivo nga mga tuno nga gin-custom-design para han boses ni Amália, nga nagbuka han mga daan nga surondon ha Fado ha pagdugang hin pag-upod hin orchestra.
An iya kasikat ha Portugal nagtikang pagdukwag ha langyaw pinaagi hin mga biyahe ha Espanya ngan in maiha nga pag-ukoy ha Brasil nga diin, dida han 1945, naghimo hiya han iya syahan mga mga pan-rekord ha Brasilenyo nga label Continental. Sinmunod an iya trabaho ha Paris, han 1949. Han 1950, samtang nagperform hiya ha mga Marshall Plan international benefit show, ginpagawas niya an "April in Portugal" ha mga internasyonal nga magkirita (ha ilarom han orihinal nga titulo hini nga "Coimbra").
Han mga syahan nga bahin han mga '50, an pag-patronahe han sikat nga maniniday nga Portuges nga hi David Mourão-Ferreira nagtigaman han pagtikang hin bag-o nga takna: kinmanta hi Amália hin mga sinurat han pinakaharangdon mga mga maniniday han nasod, ngan mayda pira ha ira nga nagsurat hin mga liriko para ha iya.
Han Oktubre 6 1999, namatay hi Amália Rodrigues ha edad nga 79 ha iya balay ha Lisbon. Museo na yana an iya balay (ha Rua de São Bento).
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Amália: uma estranha forma de vida (ha Portuges)


text:
Davao Oriental
An Davao Oriental amo ini usa nga probinsya han Pilipinas nga nahamutang ha Davao nga Rehiyon ha Mindanao. An Syudad han Mati amo an kapital hini, ngan ginsasapitan an lalawigan han Compostela Valley ha katundan, ngan Agusan del Sur ngan Surigao del Sur ha amihanan. An Davao Oriental amo an pinakasinirangan nga lalawigan han nasod ngan an Punto Pusan amo an pinakasidlangan nga lugar. An Dagat Pilipinhon, nga kabahin han Kalawdan Pacifico, naatubang han Davao Oriental ha sinirangan. Mayda bahin han probinsya nga nahamutang hin waray-pa-ngarani nga katarman o peninsula nga nagtatak-op han Golfo han Davao ha katundan.
Sulod
Katawhan ngan Kultura[igliwat | edit source]
Ekonomiya[igliwat | edit source]
Heyograpiya[igliwat | edit source]
Politikal[igliwat | edit source]
An Davao Oriental ginbahin ngadto hin usa (1) nga syudad ngan napulo (10) nga mga bungto.


text:
Legazpi, Pilipinas
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
An Syudad han Legazpi (ha Bikol: Ciudad nin Legazpi) usa nga syahan nga klase nga syudad ha lalawigan han Albay ha Pilipinas. Amo ini an kapital nga syudad han Albay, ngan sentro hin politika ha Bicol nga Rehiyon.
Nahamutnga ha butnga nga heyograpiya han peninsula ngan ha butnga han duha nga mga isla-nga-probinsya han Catanduanes ngan Masbate, an Syudad han Legazpi amo an pinakasalatan nga terminus han Ferrocarril nga Nasondnon Pilipinhon (Philippine National Railways) Main Line South. Nagsisirbisyo gihapon ini hin mga tipadagat nga mga sakayan nga naagi han daungan hini.
Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 157,010 ka tawo ha 30,612 nga mga panimalay. An syudad amo an lingkoranan han simbahan han Diosesis han Legazpi.
Kaagi[igliwat | edit source]
An Syudad han Legazpi ginngaranan ha dungog ni Miguel López de Legazpi, an Espanyol nga conquistador nga amo an nagsakop han Pilipinas han 1565, nga an apelyido tikang han Legazpi, in bungto ha Guipúzcoa, Espanya.
Kultura[igliwat | edit source]
Turismo[igliwat | edit source]
An Syudad han Legazpi amo an pinakapopular nga karadto-an hin mga turista ha Bicol kay ini mga 15 ka kilometro ha timugan o salatan-sidlangan han Bulkan Mayon, nga usa han mga sikat nga bulkan han Pilipinas. An Legazpi, amo gihapon an pag-ultan para hin mga iba nga karadto-an hin turista han rehiyon kay amo la ini an mayda trunkline nga aeropuerto ha Bicol - an Aeropuerto han Legazpi, nakaakos hin Airbus A320, Boeing 737-400, ngan Boeing 727 nga mga idro.
Mga Baranggay[igliwat | edit source]
An Syudad han Legazpi ginbahin ngadto hin kapitoan (70) nga mga baranggay.
Mga Sumpay ha Gawas[igliwat | edit source]
- Philippine Standard Geographic Code
- 2000 Philippine Census Information
- pictures of Legazpi City
- Bicol University, Legazpi City
- Aquinas University of Legazpi (Sister school of University of Sto Tomas)
- Divine Word College of Legazpi


text:
Sumuroy
Si Agustin Sumuroy (ginsusurat liwat an iya ngaran nga Sumoroy o Sumodoy) amo an nagtikang sin usa nga rebelyon sa Sinirangan nga Kabisay-an kontra sa mga Katsila tikang sa 1649 hangtod sa 1650. Mayda liwat mga nasiring nga an iya ngaran Juan Ponce Sumoroy imbes nga Agustin Sumuroy kundi bangin ini iginkalipat si Sumuroy sin usa nga kabulig san rebelyon nga si Juan Ponce. An rebelyon sa Samar, ginngaranan nga Rebelyon ni Sumuroy tungod sa iya.
An rason san rebelyon amo an sugo ni Kapitan-Heneral Diego Fajardo nga naglugos san ngatanan nga magtrabaho didto san mga hirimoan san sakayan (shipyards) sa Cavite. Nagtikang an rebelyon sa mga bungto san Palapag ngan Pambujan. An rebelyon tubtob sa rehiyon san Bikol ngan siring san iba, tubtob daw sa Mindanao.
Bisan makusog an paglarab san rebelyon, ginpirde ini san mga Katsila.


text:
Walter Mondale
Hi Walter Frederick Mondale (natawo Enero 5, 1928) usa nga Amerikano nga politiko ngan kaapi han Partido Demokratiko-Mag-uruma-Trabahante. Hiya an ika-42 nga Sugbong-Mangulo han Estados Unidos (1977–81) ha ilarom ni Mangulo Jimmy Carter, usa nga duha-ka-panahon-hin-pag-alagad nga Senador han Estados Unidos tikang ha Minnesota, ngan an kandidato han Partido Demokrata para han puwesto han mangulo han 1984. Ha urhe, ha ilarom han pagdumara ni Mangulo Bill Clinton, nagsirbe hi Mondale nga amo an Embahador han Estados Unidos ngadto ha Hapon tikang han 1993 tubtob 1996.


text:
Francesco Paolo Tosti
Hi Sir Francesco Paolo Tosti (Abril 9, 1846 – Disyembre 2, 1916) usa nga Italyano nga kompositor ngan magturutdo hin musika.
Hi Tosti nakakuha han kadam-an han iya pag-aram hin musika didto han iya bungto nga Ortona, Italya, patik gihapon didto ha konserbatoryo ha Napoles. Katapos hin pagtikang nga karera komo magkaranta ngan magturutdo hin boses ha pagkanta, linmakat hiya pangadto ha London, Inglaterra, ngan ha pagtika-iha didto hiya inmukoy hini nga syudad. Han 1880, ginhimo hiya nga maestro hin pagkanta han pamilya nga panhadi-anon ngan han 1894 inmapi hiya han Royal Academy of Music komo usa nga propesor. Han 1906, hi Tosti nahimo nga citizen han Britanyna ngan ginhimo hiya nga knight katapos hin duha ka tuig han iya sangkay nga hi Edward VII. Binmalik hiya ha Italya han 1910, ngan nag-ukoy hiya han iya mga nahabilin nga tuig ha Roma.
Ginhihinumdom hi Tosti tungod han iya yano nga mga expresivo nga mga kanta. An iya istilo nagin sikat dida han sinisiring nga belle epoque ngan ginhihinumdo nga musika hin sala. An iya pinakasikat nga kanta amo an Serenata (mga laray ni: Cesareo), Addio (mga laray ni: Rizzelli) ngan an sikat nga Napolitano nga kanta, Marechiare, nga an mga laray hini ginsurat han kilalado nga maniniday ha Napolitano nga yinaknan nga hi Salvatore Di Giacomo.


text:
APENDISE
An Panihapon han Ginoo—Usa nga Pagsaurog nga Nagpapasidungog ha Dios
AN MGA Kristiano ginsusugo nga igsaurog an Memoryal han kamatayon ni Kristo. Ini nga pagsaurog tinatawag liwat nga an “Panihapon han Ginoo.” (1 Korinto 11:20) Kay ano nga importante gud ito? San-o ngan paonan-o sadang igsaurog ito?
Gintikangan ni Jesu-Kristo ini nga pagsaurog ha gab-i han Judio nga Paskua han 33 K.P. An Paskua usa nga selebrasyon nga ginbuhat makausa la ha kada tuig, ha ika-14 nga adlaw han Judio nga bulan nga Nisan. Basi makarkula ito nga petsa, an mga Judio naghulat han spring equinox. Ini an adlaw ha katsaringsing nga haros may-ada 12 ka oras han kaadlawon ngan 12 ka oras han kagab-ihon. An siyahan nga pagsirang han bulan ha gimata nga pinakahirani ha spring equinox amo an tinikangan han Nisan. Inabot an Paskua paglabay hin 14 ka adlaw, ha katunod han adlaw.
Ginsaurog ni Jesus an Paskua kaupod an iya mga apostol, ginpabaya hi Judas Iskariote, ngan katapos, gintikangan an Panihapon han Ginoo. Ini nga panihapon an sinaliwan ha Judio nga Paskua ngan salit sadang igsaurog hin makausa la ha usa ka tuig.
An Ebanghelyo ni Mateo nagsusumat: “Hi Jesus kinuha hin usa nga tinapay, ngan ginbendisyonan, ngan iya ginpinitpinit, ngan ipanhatag ha mga tinon-an, ngan siniring: Kuha kamo; kaon kamo; ini an akon lawas. Ngan han pagkuha han tagayan hiya nagpasalamat, ngan ihinatag ha ira, nga nasiring: Inuma niyo ngatanan ito; kay ini an akon dugo han Bag-o nga Testamento nga igtatakbo tungod han kadam-an ha pagpasaylo han mga sala.”—Mateo 26:26-28.
An iba natoo nga ginpahinabo ni Jesus nga an tinapay magin literal nga iya unod ngan an alaksiw magin literal nga iya dugo. Kondi, an unudnon nga lawas ni Jesus bug-os pa gihapon han iginhatag niya ini nga tinapay. Kinaon gud ba an mga apostol ni Jesus han iya literal nga unod ngan ininom han iya dugo? Waray, kay nagin kanibalismo unta ito ngan pagtalapas ha balaud han Dios. (Genesis 9:3, 4; Lebitiko 17:10) Sumala ha Lukas 22:20, hi Jesus nagsiring: “Ini nga irinman amo an bag-o nga testamento han akon dugo, nga iginbisibis tungod ha iyo.” An irinman ba nagin literal nga “bag-o nga testamento” o kauyonan? Imposible ito, tungod kay an kauyonan usa nga ginkasabotan, diri materyal nga butang.
Salit, mga simbolo la an tinapay ngan an alaksiw. An tinapay nagsisimbolo han hingpit nga lawas ni Kristo. Ginamit ni Jesus an usa nga tinapay nga nahisalin tikang ha panihapon han Paskua. Ginhimo an tinapay nga waray ipaturubo, o libadura. (Eksodo 12:8) Ginagamit han Biblia an ipaturubo sugad nga simbolo han sala o pagkadunot. Salit an tinapay nagsisimbolo han hingpit nga lawas nga iginhalad ni Jesus. Waray ito sala.—Mateo 16:11, 12; 1 Korinto 5:6, 7; 1 Pedro 2:22; 1 Juan 2:1, 2.
An pula nga alaksiw nagsisimbolo han dugo ni Jesus. Ito nga dugo an nagparig-on han bag-o nga kauyonan. Hi Jesus nagsiring nga an iya dugo iginbubo “ha pagpasaylo han mga sala.” Hito nga paagi an mga tawo mahimo magin limpyo ha paniplatan han Dios ngan makakasulod ha bag-o nga kauyonan kan Jehova. (Hebreo 9:14; 10:16, 17) Pinaagi hini nga kauyonan, o kontrata, nagigin posible para ha 144,000 nga matinumanon nga mga Kristiano nga makakadto ha langit. Didto hira mag-aalagad sugad nga mga hadi ngan mga saserdote para ha pagbendisyon ha ngatanan nga katawohan.—Genesis 22:18; Jeremias 31:31-33; 1 Pedro 2:9; Pahayag 5:9, 10; 14:1-3.
Hin-o an sadang kumaon ngan uminom hini nga mga emblema han Memoryal? Makatadunganon nga adto la nga kaupod ha bag-o nga kauyonan—karuyag sidngon, adton may-ada paglaom nga mahingadto ha langit—an sadang kumaon han tinapay ngan uminom han alaksiw. An baraan nga espiritu han Dios nagkukombinse ha ira nga pinili hira nga magin langitnon nga mga hadi. (Roma 8:16) Bahin liwat hira han kauyonan han Ginhadian kaupod ni Jesus.—Lukas 22:29.
Kumusta man adton naglalaom nga mabuhi ha waray kataposan ha Paraiso ha tuna? Ira ginsusunod an sugo ni Jesus ngan natambong hira ha Panihapon han Ginoo, kondi presente hira sugad nga matinalahuron nga mga paraobserba, diri nakikigbahin ha panihapon. Makausa ha usa ka tuig ha katunod han adlaw ha Nisan 14, an mga Saksi ni Jehova nagsasaurog han Panihapon han Ginoo. Bisan kon pipira la ka yukot ha bug-os nga kalibotan an may-ada langitnon nga paglaom, importante gud ha ngatanan nga mga Kristiano ini nga pagsaurog. Ito an okasyon diin an ngatanan makakapamalandong han gidadakui nga gugma ni Jehova nga Dios ngan ni Jesu-Kristo.—Juan 3:16.


text:
Hu Jintao
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
Tsino nga ngaran ini; Hu an apelyido .
Hi Hu Jintao (ha ginyano nga Tsinino: 胡锦涛; nahig-araan nga Tsinino: 胡錦濤; pinyin: Hú Jǐntāo ginluluwas nga [[Wikipedia:IPA para hit Minandarin|[xuBatakan:Tone-cmn tɕiBatakan:Tone-cmnntʰɑBatakan:Tone-cmnʊ]]]) (natawo 21 han Disyembre 1942) amo in kasanhi nga manguna han ika-upat nga henerasyon hin pagpamuno han Partido Komunista han Tsina. Hiya an Maghirilom nga Kasahiran han Partido Komunista han Tsina tikang 2002 tubtub 2012, an Mangulo han Namumutnga nga Komisyon Militar han PKT tikang han 2004 tubtob 2012 ngan Mangulo han Kanan Katawhan Republika han Tsina tikang han 2003 kutob 2013.


text:
TACLOBAN CITY - Waray pagbabag-o ha kamutangan hiton mga Overseas FIlipino Workers o OFW ha nasud Thailand bisan pa ha luyo nga nagpapailarum ini ha martial law.
Ha pakigpagsumpayan han Bombo Radyo Tacloban kan Kurt Junjie Agero, usa nga Pilipino nga nagtratrabaho ha Thailand, nga labot la han pagsunod han Curfew time in waray pa naman pagbabag-o han mga kamutangan han mga Pinoy ha mao nga nasud.
Sumala pa kan Kurt nga nahihimu pa nira an tanan nga gusto nira nga himuon sugad nala han paglibot libot ha mga mga malls basta la diri la an mga ini maapi hin bisan anu nga gios protesta.
Dugang pa hini nga para ha iya in organisado an guinpatuman nga Martial law han Thailand.
Nagtutuo naman hi Kurt nga pinaagi han guinpatuman nga Martial in magkakamay-ada na hin kahimyang ha butnga han kasaramuk han Yellow ngan Red parties.
Mababaruan nga may-ada sobra mil nga mga OFW an nagtratrabaho ha Thailand nga kun diin maabot ha 100 an mga ini in tikang ha Rehiyon Otso.
Guinmalatumat pa han mao nga OFW nga yana nga lunes in balik na ha trabaho an tanan nga mga emplyedo ha Thailand mahuman nga ma-kansela an tanan nga trabaho han mao nga nasud.


text:
Misamis Occidental
An Misamis Occidental usa nga probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha Amihanan nga Mindanao nga rehiyon. An kapital hini amo an Syudad han Oroquieta. An probinsya ginsasapitan han Zamboanga del Norte ngan Zamboanga del Sur ha katundan ngan nahibulag tikang han Lanao del Norte han Baybayon han Iligan.
Sulod
Katawhan ngan Kultura[igliwat | edit source]
Ekonomiya[igliwat | edit source]
Heyograpiya[igliwat | edit source]
Politikal[igliwat | edit source]
An Misamis Occidental ginbahin ngadto hin napulo kag upat (14) nga mga bungto ngan tulo (3) ka syudad.


text:
Theropoda
Theropoda, amo an suborder san bipedal na saurischia na dinosaur, ug usa na clade na ginbubug'os san suborder ngan an mga descendants san ginsiring na suborder kaupod na an mga moderno na katamsihan. An mga Dinosaur na kabilang san Theropoda amo an mga carnivorous, kudi may'ada pipira na myembro san theropod nag-evolved na maging herbivore, omnivore, ngan insectivore. Una na nagkaguwa an mga theropod sadton Carnian age san Triassic Period mga 230 milyon katuig an nakalabay. Sadton Jurassic, nag-evolve an tamsi gikan sa usa na ditoy na coelurosauria na theropod, ngan may'ada na yan malahos 10,000 na living species.
An mga features na nagdudugtong san theropod dinosaurs sa katamsihan amo an furcula (wishbone), air-filled na tul'an, paglumlum san bonay, ngan sa coelurosaurs, an barahibo.


text:
Tequixquiac
An Santiago Tequixquiac amo an linkuran han munisipyo han Tequixquiac nga nakabutang ha amihanan-sidlangan nga dapit han estado han Mehiko ha Mehiko. Ini nga duha nga lugar agsob tawagon nga Tequixquiac. An bungto nakabutang ha amihanan nga aragian pagawas ha Siong han Mehiko ngan mga 120 km amihanan-sidlangan han ulohan han estado han Toluca. An ngaran tikang ha yinaknan Nahuatl nga may kasirignon nga "lugar han tubig nga may sodium bicarbonate".
An Bungto[igliwat | edit source]
An lugar ginukyan na han katawhan ha naglabay nga 12,000 ka tuig. Ini nasabtan tungod han mga nabilngan nga mga arkeolohikal nga artipakto dinhi nga lugar. An mga tawo malamang napakanhi mahitungod han kadam-an han salog ngan burabod.


text:
Florante at Laura
An Florante at Laura (ha Winaray: Florante ngan Laura) ni Francisco Balagtas usa nga romantiko nga siday ngan han mga obra maestra ha literatura han Pilipinas. An bug-os nga titulo hini ha Tinag-alog amo an: Pinagdaanang Buhay nina Florante at Laura sa Kahariang Albanya: Kinuha sa madlang "cuadro histórico" o pinturang nagsasabi sa mga nangyayari nang unang panahon sa Imperyo ng Gresya, at tinula ng isang matuwain sa bersong Tagalog. Ginsurat ini ni Balagatas samtang ginpriso hiya han ika-19 nga siglo. Ginhalad ini nga siday ni Balagtas kan Maria Asuncion Rivera nga iya gin-uyaban, nga gin-agnayan nga "M. A. R." ngan tinawag nga "Celia" dida han paghalaran o dedikasyon "Kay Celia" (kon ha Winaray: "Kan Celia").


text:
Adlai Stevenson I
Hi Adlai Ewing Stevenson I (Oktubre 23, 1835 – Hunyo 14, 1914) usa nga Kongresista tikang ha Illinois. Hiya an Assistant Postmaster General han Estados Unidos han syahan nga pagdumara ni Grover Cleveland ngan an ika-karuhaan-kag-tulo nga Sugbong-Mangulo han Estados Unidos han ikaduha nga pagdumara ni Cleveland. Han 1900, hiya an waray magdaog nga kandidato han Partido Demokrata para han pagka-Sugbong-Mangulo han nga kaupod han kandidatura ni William Jennings Bryan ha pagka-mangulo.


text:
José de San Martín
- Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Kinatsila nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
Hi José Francisco de San Martín y Matorras (Pebrero 25 1778 – Agosto 17 1850) usa nga Argentino nga heneral ngan primer nga namuno han malinamposon nga pakigbisog para hin independensya han mga salatan nga kanasoran han Salatan nga Amerika tikang han Espanya.
Upod kan Simón Bolívar ha amihanan, hi San Martín iginkikita nga usa han mga Libertadores han Hispano nga Salatan nga Amerika. Nasudnon nga bayani hiya han Argentina.
Iya Pamilya[igliwat | edit source]
Natawo hi San Martín ha bungto han Yapeyú ha probinsya ha daplin han Salog Uruguay han Corrientes, Arhentina, nga hadto kolonya Espanyol (lakip han Virreinato han Río de la Plata). An iya amay hi don Juan de San Martín y Gómez natawo ha Villa de Cervatos de la Cueza, ha probinsya han Palencia, ha Espanya ngan amo an tenyente gobernador han departamento. Han iya nanay nga hi doña Gregoria Matorras, amo an umangkon hin conquistador han Chaco. Hi José de San Martín amo an manghod hin lima nga magburugto: María Elena, Manuel Tadeo, Juan Fermín Rafael ngan Justo Rufino.
Biyahe ngadto ha Espanya[igliwat | edit source]
Han 1781, han 3 an edad ni San Martín, an iya pamilya nagbalhin tikang ha Yapeyú ngadto ha Buenos Aires. Sunod namalhin hira ngadto ha Espanya, pangadto ha Cádiz han Disyembre 6 han 1783. Hi San Martín nagtikang han iya pag-aram didto han Real Seminario de Nobles de Madrid y en la Escuela de Temporalidades de Málaga han 1786. Didto, nagtuon hiya hin Linatin, Pranses, Kinatsila, sayaw, dibujo, siday, esgrima, retórika, matemátika, kaagi ngan kasaysayan ug heyograpiya.
Ginkomisyon nga Ika-Duha nga Tenyente han 1793, ngan inmabot han ranggo nga Tenyente Koronel han 1808. Nag-away hiya upod han Espanyol nga army patok han Portugal, ha mga kolonya Africano, ngan patok gihapon han inbasyon han mga puwersa ni Napoleon I. Han 1812 nag-resign hiya tikang han Espanyol nga army ngan inmuli ha Argentina, nga diin iya ginhalad an iya mga serbisyo han mga puwersa rebolusyonaryo.
Rebolusyonaryo[igliwat | edit source]
An gobyerno probisyonal nagtukod han Granaderos nga cavalry unit, nga amo an nagin gimaupayi-nga-natrain nga kusog militar han rebolusyon.
Hi San Martín namuno han mga rebelde patok han mga puwersa Espanyol ha ilarom ni Heneral José Zavala ha Pakig-away han San Lorenzo han Pebrero 3 1813, nga amo an nagin syahan nga pagdaog han Gyera Arhentino hin Independensya. Gintaga-an hiya han ranggo nga Heneral han gobyerno rebolusyonaryo. Ha sunod nga tuig, hiya an namuno han amihanan nga army nga nag-aandam hin bag-o nga invasyon han Alta Perú (yana Bolivya), in posisyon nga iya ginbiyaan agod magin gobernador han probinsya han Cuyo (nga yana amo an mga probinsya han Mendoza, San Juan, ngan San Luis), nga tikang diin, tinmabok hiya han Andes ngan ginsalakay an mga Royalista ha Chile ha pagtikang han 1817. Upod kan Bernardo O'Higgins, nagsulod hiya komo nagdaog han naliberar nga syudad han Santiago de Chile han Marso 17 1818.
Ha sunod, hi San Martín nag-atupag han mga buruhaton patok han Espanyol nga kusog ha Peru. Nag-andam hiya hin sobra duha ka tuig para hin pagsalakay pinaagi ha dagat. Katapos hin mga bulan hin mahinay nga pag-abante, nagdaog hiya dida han Pakig-away ha Pisco han Disyembre 6 1820. An Katsila nga Virrey nagprobar pag-negociar, pero kay tungod nga nadiri hiya hin kumpleto nga independensya, ginbaribad hiya ni San Martín.
Han Hulyo 9, 1821, Na-okupa ni San Martín an Lima, nga kapital han Peru Dako ini nga pagkawad-an para han mga Katsila nga puwersa. Han Hulyo 28 ginbotos hiya nga "Protector" han bag-o nga na-librar nga nasod. Han hini mismo nga tuig, gintukod niya an Biblioteca Nacional de Peru, nga iya gin-donar an iya mga koleksyon hin mga libro, ngan iya gindayaw an bag-o nga biblioteca o library nga "... usa han mga madali nga pamaagi han pagpasamwak han aton mga intelektwal nga mga kapulsanan". Gindeklara ni San Martín an independensya para han Peru tikang han Espanya han Disyembre 9 1824. Katapos han pagkatitirok han parliament han Peru, nag-iwas hiya han iya pamuno ha militar.
Han Hulyo 26 1822 nakigkita hiya kan Simón Bolívar ha Guayaquil agod magplano para han kabubwason han America Latina. An kadam-an han mga detalye hini nga pakigkita sekreto hini nga panahon, ngan ini amo in butang nga gindedebatehan han mga historiador. Mayda mga natuo nga an kan Bolívar diri pagkaruyag pakigsaro hin pamuno han mga gindugtong nga mga puwersa amo an nakapa-iwas kan San Martín tikang ha Perú ngan mag-ukoy komo mag-uruma ha Mendoza, Argentina. Mayda liwat lain nga teorya nga hi San Martín nag-uyon han kan Bolívar kusog ngan naglikay hin konfrontasyon.
Han 1824, katapos han kamatay han iya asawa nga hi Remedios de Escalada, nagbalhin iya ha Fransya upod han iya anak nga babaye nga hi Mercedes, nga diin inmukoy hiya han mga tuig nga nahabilin ha iya nga nagretiro ha Boulogne-sur-Mer.
An iya kataposan nga buhat ha Arhentina amo in pagkarawat hin hatag tikang han gobernador han Buenos Aires nga hi Juan Manuel de Rosas ngan pagbaribad hin pag-away dida han mga gyera sibil nga nakasamok han nasod.
Han 1880 gindara an iya mga nahabilin ngadto ha Buenos Aires ngan ginlubong ha Katedral han Buenos Aires.
Kitaa Gihapon[igliwat | edit source]
- ΦIA – Usa nga fraternidad hin unibersidad ha Estados Unidos nga nagamit kan José de San Martín komo usa han mga "lima nga pillar" hini.
- Libertadores


text:
Sur-subangan na Asya
An Sur-subangan na Asya sarong sub-rehiyon kan Asya na kompwesto kan mga nacion na namomogtak sa sur kan Tsina, subangan kan Indya asin norte kan Australya.
Bangâ[liwatón | liwaton an gikanan]
An Sur-Subangan na Asya iyo an kahiwasan na binibilog kan mga nacion na:
- Brunei
- Kambodya
- Indonesya
- Laos
- Malaysia
- Myanmar
- Filipinas
- Singapura
- Tailandia
- Subangan na Timor
- Bietnam
Heograpiya[liwatón | liwaton an gikanan]
Nababangâ an Sur-subangan na Asya sa duwang rehiyon, an Kadagaan na Sur-Subangan na Asya asin an Kadagatan na Sur-Subangan na Asya.


text:
Eleanor Roosevelt
Hi Anna Eleanor Roosevelt (Oktubre 11, 1884–Nobyembre 7, 1962) amo an Primera Dama han Estados Unidos tikang 1933 tubtob 1945. Hiya in nagsuporta han Bag-o nga Ginsarabotan nga mga polisiya han iya bana, harayo nga patod nga hi Franklin Delano Roosevelt, ngan nagin manduruso han mga katungod sibil. Katima namatay an iya bana han tuig 1945, hi Roosevelt in nagpadayon pagin pankanasoran nga manunurat, manyarakan, politiko, ngan aktibista han Bag-o nga Ginsarabotan nga kowalisyon. Hiya in nagtrabaho para mapaupay an kahimtang han mga trabahor nga babaye, bisan natipa hiya an Patas nga mga Katungod nga pag-amyendar tungod nga natoo hiya nga maraot it epekto hini ha kababayen-an.
Ha mga tuig 1940, hi Roosevelt in usa ha mga igkasi-nagtukod han Balay Katalwasan ngan nagsuporta hiya han paghimo han Nagkaurusa nga mga Nasod. Hi Roosevelt in nagtukod han Katig-uban Nagkaurusa nga mga Nasod han Estados Unidos han tuig 1943 ngan naniguro pagsuporta han pagtukod han Nagkaurusa nga mga Nasod. Hiya in nagin delegado han Kasahiran nga Katitirok han Nagkaurusa nga mga Nasod tikang 1945 tubtob 1952, usa nga trabaho nga hiya an pinili ni Mangulo Harry S. Truman ngan ginkompirma han Senado han Estados Unidos. Han iya panahon ha Nagkaurusa nga mga Nasod, hiya an namuno han komite han nagsurat ngan nagpadig-on han Sangkalibutan Nga Pag-Asoy Bahin Han Kanan Tawo Mga Katungod. Tinawag hiya ni Mangulo Truman nga "Primera Dama han Kalibutan" komo dungog han iya mga ginbuhat para han Kanan Tawo mga Katungod.
Nagios ha pulitika han nasasalin nga iya kinabuhi, hi Roosevelt in namuno han padumarahan ni John F. Kennedy syahan nga komite nga nakabulig pagtikang han ikaduha-nga-balud han feminismo, an Mangulohan Komisyon para han Kahimtang han Kababayen-an. Ha tuig 1999, hiya in nakaranggo nga nangunguna nga napulo ha kanan Gallup Taramdan para ha Haluag nga Pagkilala nga Gindadayawan nga mga Tawo han ika-20 nga Gatostuig.


text:
Lubao, Pampanga
An Lubao usa nga syahan nga klase nga bungto ha lalawigan han Pampanga, Pilipinas. Kilalado ini tungod hin bugas, tubo hin asukar, isda, ngan marol o sampaguita. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 125,699 ka tawo ha 23,446 nga mga panimalay.
Upod han mga kilalado nga tawo tikang ha Lubao an kasanhi nga Presidente nga hi Diosdado Macapagal ngan an yana nga Presidente nga hi Gloria Macapagal-Arroyo. Iba nga mga sikat nga mga taga-Lubao amo an magturutdo nga hi Alejandro Quiboloy, an mga artista ha pelikula nga hira Rogelio ngan Jaime dela Rosa, an direktor hin pelikula nga hi Gregorio Fernandez ngan an Huk kumander nga hi Silvestre Liwanag alias "Linda Bie", ngan an tycoon hin panhuygo nga hi Bong Pineda.
Mga baranggay[igliwat | edit source]
An Lubao ginbahin ngadto hin kap-atan kag upat (44) nga mga baranggay.
Mga kiritaon hin turista[igliwat | edit source]
- Katedral han San Agustin
- Museo Parroko han San Agustin
- Balay nga Natawhan ni Diosdado Macapagal
- M. Pineda Sports Complex
- Simbahan han Baraan nga Krus (Holy Cross Church), Santa Cruz
Mga sumpay ha gawas[igliwat | edit source]
- Philippine Standard Geographic Code
- 2000 Philippine Census Information
- eK! - electronic Kabalen: a Pampanga-based Kapampangan journal of ideas


text:
Provincia de Tarragona
An Tarragona usa nga probinsya ha sidlangan nga Espanya, ha salatan nga bahin han komunidad autonoma han Catalunya. Ginsasapitan ini han mga probinsya han Castelló (ha Kinatsila: Castellón), Teruel, Zaragoza, Lleida (ha Kinatsila: Lérida), Barcelona, ngan han Dagat Meditteraneo.
An populasyon han probinsya 631,156 (2002), ngan tikang hini usa ka ika-lima nga bahin naukoy ha kapital nga an ngaran gihapon Tarragona. Nalalakip han mga syudad ngan bungto ha probinsya han Tarragona an Constantí, Reus, Falset, El Vendrell, Tortosa, Amposta. Kitaa gihapon an Lista han mga komunidad ha Tarragona ngan Mga Comarca han Catalunya.
Mayda mga katedral nga Katoliko Romano ha Tarragona ngan Tortosa.


text:
Art Ramasasa
Hi Arturo Pajarilla Ramasasa, nga kilalado ha ngaran nga Art Ramasasa usa nga Waraynon nga musikero ngan kompositor. Hiya an sinisiring nga Blind Master of Waray Song (ha Winaray: Buta nga Maestro han Awit Waraynon) tungod han iya pagkabuta ngan han iya abilidad ha musika komo magkaranta, kompositor, pagsista, pagtokar hin organ ngan pag-areglo hin musika. Nagtikang hiya pagin kompositor-nga-magkaranta ha edad nga 18. Nagrekord hiya para han kompanyiya nga Aquarius Records. Sugad kan Joseph Uy nagrekord gihapon hiya hin mga kuratsa, jota, aminudo, ngan iba pa nga mga musika hin sayaw ha Sinirangan nga Kabisay-an. An istilo han musika ni Art Ramasasa naiba han kan Joseph Uy tungod kay hi Joseph Uy, serioso an istilo samtang an istilo ni Art Ramasasa nagamit hin pagpatawa.
Diskograpiya[igliwat | edit source]
Mga Kanta[igliwat | edit source]
- An Giporlosanon
- Ikaw la an higugma-on ko
- Man Tomas
- Never Been Touched, Never Been Kissed (Mahamis an Iya Kutis)
- Lajuta Segunda
- Hi Ana (nagamit han tunog han Oh Carol ni Neil Sedaka)
- Mano Joe ug Iday Leleng
- Kuratsa Mayor
- Ismayling


text:
Diin Naton Mabibilngan an Baton ha Importante nga mga Pakiana ha Kinabuhi?
Mabibilngan ba ito ha . . .
syensya?
pilosopiya?
Biblia?
USA NGA PARASURAT HAN BIBLIA AN NAGSIRING HA DIOS
“Tagi ako hin sarabotan . . . [An] imo pulong amo an kamatuoran.”—Salmo 119:144, 160, An Baraan nga Kasuratan.
Ginbabaton han Biblia an mga pakiana han minilyon nga tawo.
Karuyag mo ba liwat mabaton an imo mga pakiana?
An jw.org nga Web site makakabulig ha imo.
BASAHA online
• An Biblia ha sobra 100 nga linggwahe
• An baton ha mga pakiana may kalabotan ha Biblia
PAGKITA hin mga video nga basado ha Biblia
Mga leksyon ngan kanta para ha kabataan
PAG-DOWNLOAD hin mga publikasyon
An brosyur nga Maopay nga Sumat Tikang ha Dios!
An libro nga Ano Gud ba an Igintututdo han Biblia?
HAIN HININ IMPORTANTE NGA MGA PAKIANA AN KARUYAG MO GUD MABATON?
Hin-o gud ba an nagkukontrol han kalibotan?
Matatapos pa ba an pag-antos?
Mabubuhi gud ba utro an mga patay?
Hibaroi an baton han Biblia hito nga mga pakiana ha jw.org/war.
(Basi mabasa o ma-download ini nga mga tract, i-click an PUBLIKASYON › LIBRO NGAN BROSYUR)


text:
Henry Wilson
Hi Henry Wilson (Pebrero 16, 1812 – Nobyembre 22, 1875) amo in Senador tikang ha Massachusetts . Han Amerikano nga Gyera Sibil, usa hiya nga nangunguna nga Republikano nga naningkamot pagbungkag han iya tinatawag nga Gahom han Maguuripon, nga iya ginhatagan hin kahulogan nga usa nga pakigsabot hin mga tag-iya hin uripon nga magdumara han gobyerno federal ngan magpugong han pagpadukwag han kagawasan.
Katapos han Gyera Sibil, an mga igkasi-Republikano ni Wilson nagnominar ha iya nga magin Sugbong-Mangulo han Estados Unidos. Napili hiya dida han 1872 nga magin ika-napulo-kag-walo nga Sugbong-Mangulo han Estados Unidos; nagsirbe hiya dinhe nga puwesto tikang Marso 4, 1873 kutob han Nobyembre 22, 1875, ha kamatay niya.