text:
VUKUASI KU VUSOKO | KU LELA VANA
Kuasenu Muanenu a Vule Visoti via ha Citso ca Ku-kula
VISOTI VIA KALAHO
Halumo muli na ku ivua ngue zau mu na kuatele kakeke kenu ha mavoko. Vunoni na putuka ku kola honi
Ku-kula ca pua ca cikalu, vamo ce ku va sila vitanga via kama. Vati mu hasa ku kuasa muanenu a vule eci citso ci ue ku kola muvila ku tuala ku via ku limona ku mivila?
VI MUA PANDE KU TANTEKEYA
Ku-kula ca kala na ntsimbu yaco. Halumo ce ku putuka na miaka 8 ku tuala ku lutue. Limo livulu ngualio: “Citso ce ku kula muntu ca liseza-seza.”
Ku-kula ci hasa ku lingisa muana ku ivua vuoma. Vaze vali ha citso ca ku-kula ve ku lisosomua cikuma nga va liuana na vakuavo. Umo mukuendze ua lizina Jared * ua handekele ngueni: “Nja putukile ku lisosomua ku cifua ci nja solokelelemo ku vakuetu na vilinga viange. Nga nji li ha kati ka vakuetu nja kele na ku lisosomua nguange halumo va nji mona nguavo nja fua mueka.” Vavengi ka va likulahelele vavene, cikumakuma nga va putuka ku vuambuka vimbulu ku meso. Kellie ua Miaka 17, ngueni: “Nja vuile ngue cihanga cange cili mu ndzita! Tangua limo nja lilile na ku litumbula nguange nji ua ku pihia.”
Vaze ve mu livanga ku-kula ve ku hita mu visoti via ku lifuila. Cikumakuma vanike va vampuevo, muomu ve ku va tsopa omo mbando ye ku putuka ku sula kaha muvila u putuka ku lilita. Limo livulu ngualio: “Vanike va vampuevo ve ku kala mu vusonde vua ku va pindisa ku vakuendze va ku kola muomu va tantekeya via ku limona ku mivila.”
Ku-kula ca muvila ka ca lombolokele ku kola mu mana. Livulu lia Visimo 22:15, ngualio: “Vuheve vu na sata mu mutima ua kanike.” Ku-kula ka ce ku tundisa vuheve vuaco. Limo livulu lia handekaho ngualio, mukuendze a hasa ku soloka ngue na kolo ku muvila, vunoni “eci ka ca lombolokele ngecize a tantekeya ku hangula viuma na mana, ua hia ku vilinga, ue ku hasa ku lipokuesa na vifua vikuavo vie ku muesa ngecize muntu ua ku hia.
VI MU HASA KU LINGA
Simutuilenu via ku-kula na muanenu ntsimbu kanda a heteho. Kuasenu muanenu a tantekeye vi ka soloka ha muvila ueni, cikumakuma omo a ya ku ngonde (nga ua mpuevo) ni ku lisemena ku vutsiki (nga ua yala). Evi viuma via litepa na ku-kula, muomu ha ku kola, muvila ue ku aluluka kamandende kamandende, vunoni evi viuma vie ku tungumuna, kaha vi hasa ku pua citanga kuli muana ni ku mu vuisa vuoma. Puenu na ku simutuila evi vimpande mu njila ya cili. Kuasenu vana venu va mone ngecize ku-kula ca pua ca cili, muomu ca pua ku liviukisila ca muntu linga a pue mukuluntu.
Mu lomboluelenu viose. Umo mukuendze vua lizina John, ngueni: “Omo nja kele na ku simutuila na visemi vange ku tuala ha ku-kula, va kele na ku nji kumbulula mu mahungu. Ca cili nga va nji lomboluelele vene viose.” Alana ua miaka 17 neni ua livuile ngecize, mua handekele ngueni, “Vanana va nji kuasele ku ivuisisa via kele na ku nji solokela ku muvila, vunoni nja tondele va nji kuase kati ku muvila lika vunoni na mu visinganieka.” Vika mu hasa ku lilongesaho? Lingenu cose mu ku simutuila na muanenu viose vie ku soloka ha ku-kula, ambe nga mu ivua ntsoni ya kama.
Mu lingenu vihula vi katula cizango ca ku simutuila. Linga mu kuase muanenu a livue ku zituka, mu lekenu via vakuavo va hita laza ha ku-kula. Ca ku muenako, nga muana ua mpuevo mu hulenu nguenu: “Kuli umo mukuenu ua ku sikola na putuka ku handeka via ku ya ku ngonde ni?” “Vuno vakuenu ku sikola ve ku zola vaze va livanga ku-kula ni?” Mu hasa naua ku hula muanenu ua yala nguenu: “Vuno vakuenu ku sikola ve ku zola vakuavo nga kanda va hete ha ku-kula ni?” Nga vakuendze na vahumbe va putuka ku handeka via solokele ku vakuavo mu va hetele ha citso ca ku-kula, ci ka va puila ca casi ku handeka mu ve ku ivua na viose vie ku soloka ha mivila yavo. Nga va mi leka mu ve ku ivua, pangesenu cimamuna ca mu Mbimbiliya: “Zangulenu mu ku ivua, livandekenu mu ku handeka.”
Kuasenu muanenu ali ha citso ca ku-kula a kale na “mangana a cili na liano.” (Visimo 3:21) Ku-kula ca puile lika ca ku muvila. Vunoni ha ntsimbu yaco muana ue ku putuka ku hia mu visinganieka linga a hase ku ka hangula via cili omo a ka heta ku vukuluntu. Pangesenu vukovelelo vuaco mu ku longesa muanenu vifua via cili.
Kati mu hone. Vakuendze na vahumbe va vengi ve ku soloka ngue ka va lemene ku handeka via ku-kula na visemi vavo, vunoni vize via helu lika. Livulu Ove Cisemi na Muanove ali ha Citso ca Ku-kula, ngualio: “Vamo vanike ve ku soloka ngue ka va tondo ku handeka via ku-kula, ka vesi na ku ivuako, ni ka va lemene ku handeka vimpande viaco. Vunoni ve ku patekela viose vi ve ku halakana.”
MIKANDA YA NTSINDO
“U na nji pange mu ku zuzuisa ku komouesa cikuma.”
“Ka nja futukile mu ku mi ambuluila viose vize via hasele ku mi kuasa.”
“Vaze va na kolo . . . va li na mavuilo avo a ku zangama, va hasa ku hangununa via cili ku via vipi.”—VaHevelu 5:14.
“Visemi vange, cikumakuma vanana, va nji kuasele cikuma mu nja kulile. Va nji lomboluele viose. Nja tantekeyele mpundu viose vie ku solokele ku muvila uange, ngeci ka nja komokele cikuma mu nja hetele ha citso caco. Cikuavo naua, vanana va lingile cose linga nji ivue ku zituka mu ku handeka navo. Mua vusunga vene visemi vange va asiuile viuma linga nji hase ku tuvakana citso caco mua cili.”
“Visemi vange va pangelele hamo lika nange. Va setekele ku nji sila ntsimbu ya ku kala lika liange muomu va tantekeyele ngecize mu ntsimbu yaco nja kele na ntsoni. Ka va kele na ku vi leka vantu, kaha eci ca nji vuisile vuino. Va kele na ku nji lomboluela viose vie ku nji solokelele ntsimbu kanda nji hitemo.”
^ cin. 8 Mazina a vantu mu cimpande cino va na alulula.


c: text/html

text:
OMUTALA WOMULAVI (WOKULILONGESWA) Kulindi 2016
Omutala Womulavi maulilongeswa okuhimbikila mu 28 ya Kuhuhu alo mu 25 Kayovo yo 2016.
“Muhalimbueiko Okutambula Ovaenda”
Oñgeni Huku atala ovaenda? Oñgeni tupondola okukuatesako ovanthu vailukila motyilongo tyetu tyina veya komaliongiyo?
Pameka Oupanga Wove na Huku Namphila ukahi Mewaneno Lipopia Elaka Ekuavo
Pameka oupanga wove na Huku iya ombunga otyipuka Ovakristau aveho vesukisa okupaka tete momuenyo. Nongotyo, inkha ukahi nokukuatesako ewaneno ipopia elaka ekuavo, ove una ovitateka ovikuavo.
Pameka Ekolelo Liove Movipuka Ukevelela Komutwe Wandyila
Tupondola okupola ouwa ko nongeleka mbovanthu vokohale vekolelo no vononthiki mbetu. Oñgeni upondola okutualako okupameka ekolelo liove?
Yumba Onthumbi Momilao via Jeova
Ekolelo oityi? Tyakolela vali, oñgeni upondola okukala nekolelo?
LIFE STORY
Naovola Okuhetekela Onongeleka Onongwa
Okupamekwa novakuatate tyipameka vakuavo nokuveavela ondundo yokuovola ovilinga meongano. Thomas McLain wapopia oñgeni onongeleka yae ongwa, noñgeni yakuatesako vakuavo okukoleleya.
Okuti ankho utyiyale?
Okuti o Roma ankho iyeka ova Judeu potyita tyotete velitumine? Utavela okuti kohale omunthu upola evu akakuna mepia liamukuavo?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
APENDISE
Olie Mingeli Arkandyu?
OANDYU itiwa o Mingeli, kaipopiwa unene mo Mbimbiliya. Mahi, tyina Ombimbiliya ipopia konthele ya Mingeli, una etyi ekahi nokulinga. Omukanda wa Daniele, upopia okuti Mingeli ukahi nokulwisa onoandyu onombi. Mu Juda, ukahi nokulipatana na Satanasi. Mu Revelação ukahi nokulwa na Satanasi novilulu viae ine noandyu onombi. Putyina Mingeli alwisa onondyale mba Huku, nokuamena outumini wa Jeova, ngotyo ukahi nokulekesa etyi tyihangununa enyina olio. Mokonda enyina Mingeli lihangununa okuti ‘Olie Ulifwe na Huku?’ Mahi, Mingeli olie?
Ovanthu vamwe veiwe nomanyina omanyingi. Jako ankho tupu utiwa o Isilayeli, iya apostolu Petulu tupu ankho utiwa o Simau. (Gênesis 49:1,2; Mateus 10:2) Tupu, Ombimbiliya ipopia okuti Mingeli enyina ekuavo lia Jesus Kristu, tunde puetyi eheneye pano pohi, netyi akondoka keulu. Tutalei Onotestu mbupopia konthele yotyo.
Arkandyu. Ondaka ya Huku ipopia konthele ya Mingeli Arkandyu. (Judas 9) Ondaka Arkandyu, ilekesa okuti onkhalamutwe yonoandyu. Tala okuti Mingeli wiihanua okuti o arkandyu. Otyo, tyilekesa okuti kuna vala oandyu ike itiwa arkandyu. Mokonda mo Mbimbiliya ondaka oyo, ipopia vala oandyu ike, kaipopi ononyingi. Iya otyilinga tya Jesus tyelifwa no tyoandyu arkandyu. Omukanda wa 1 Tessalonicenses 4:16 upopia konthele ya Tatekulu Jesus Kristu okuti: ‘Tatekulu malauka keulu nondaka yomutumini, nondaka yo arkandyu.’ Motestu ei, ondaka ya Jesus yatiwa ondaka yo arkandyu. Otyo, tyilekesa okuti Jesus oe Mingeli arkandyu.
Onkhalamutwe yo Noandyu. Ombimbiliya ipopia okuti ‘Mingeli no noandyu mbae vekahi nokulwa nenyoka enene…nonondele mbalio ine onoandyu onombi. (Revelação [Apocalipse] 12:7) Ngotyo, Mingeli Onkhalamutwe yo noandyu mbekolelo. Tupu, omukanda wa Revelação upopia okuti Jesus Onkhalamutwe yo noandyu mbekolelo. (Revelação [Apocalipse] 19:14-16) Apostolu Paulu nae wapopia konthele ya ‘Tatekulu Jesus’ no ‘noandyu mbae mbononkhono ononene’. (2 Tessalonicenses 1:7; Mateus 16:27; 24:31; 1 Pedro 3:22) Ombimbiliya ipopia konthele ya Mingeli no ‘noandyu mbae’ na Jesus no ‘noandyu mbae’. (Mateus 13:41) Mahi, Ondaka ya Huku kailekesa okuti keulu kuna ononthumbo onombali mbo noandyu, okuti imwe ituminwa na Mingeli, onkhuavo ituminwa na Jesus. Otyo, tyilekesa okuti Mingeli o Jesus Kristu, wapewa otyilinga tyokukala onkhalamutwe yonoandyu keulu.*
* Ehangununo ekuavo lilekesa okuti Mingeli enyina lio Mona wa Huku, likahi momukanda Estudo Perspicaz das Escrituras Volume 2 pomafo 828-9, walingua no Nombangi mba Jeova.


text:
OCIPAMA 10
O Pondola Oku Limbuka Ndati Efendelo Liocili?
1. Anga hẽ kuli lika etavo limosi liocili?
Yesu wa longisa olondonge viaye etavo limosi lika liocili. Etavo liaco lia sokisiwa ndonjila yi tuala komuenyo ko pui. Catiamẽla konjila yaco, Yesu wa popia hati: “Vañamiñami va yi sanga.” (Mateo 7:14) Suku o tava lika efendelo li songuiwa Londaka yaye yocili. Afendeli vosi vocili, va kasi vomunga yekolelo limuamue.
2. Nye Yesu a popia catiamẽla Kakristão vesanda?
Yesu wa popele hati ovaprofeto vesanda va ka nyõla etavo Liakristão vocili. Ovo va ka limolehisa ndafendeli vocili loku popia hati, etavo liavo liocili. Pole, ove o pondola oku va limbukila kovilinga viavo. Ndamupi? Etavo liocili, olio lika li kuete Akristão vakuavilinga viwa.
3. O pondola oku limbuka ndati afendeli vocili?
Konomuisa olondimbukiso evi vitãlo:
Afendeli vocili va sumbila Embimbiliya okuti Ondaka ya Suku. Ovo va likolisilako oku pokola kolonumbi vialio. Etavo liocili, lia litepa letavo li songuiwa lovisimĩlo viomanu. (Mateo 15:7-9) Afendeli vocili, ka va kundi ocina cimue kuenje va linga cikuavo.
—Tanga Yoano 17:17; 2 Timoteo 3:16, 17.
Olondonge viocili via Yesu via sumbila onduko ya Suku okuti Yehova. Yesu wa sumbilile onduko ya Suku poku yi sapula komanu. Eye wa kuatisa omanu oco va kũlĩhe Suku kuenda wa va longisa oku likutilila okuti onduko ya Suku yi sumbiwe. (Mateo 6:9) Vocikanjo cene, etavo lipi lia siata oku kundila omanu onduko ya Suku?
—Tanga Yoano 17:26; Va Roma 10:13, 14.
Afendeli vocili va kunda Usoma wa Suku. Suku wa tuma Yesu oco a kunde olondaka viwa Viusoma. Usoma wa Suku owo lika u ka malako ovitangi viomanu. Yesu wamamako oku kunda Usoma waco toke eci a fa. (Luka 4:43; 8:1; 23:42, 43) Eye wa sapuila olondonge viaye oco vi kunde Usoma wa Suku. Nda omunu umue o sapela love catiamẽla Kusoma wa Suku, ketavo lipi a tiamẽla?
—Tanga Mateo 24:14.
Olondonge via Yesu ka vi pangi onepa koluali lulo lũvi. Tu pondola oku va limbuka momo ka va litengi vopulitika ale vovitangi vikuavo violuali. (Yoano 17:16; 18:36) Handi vali, va yuvula oku kuama ovilinga vĩvi kuenda ovituwa violuali.
—Tanga Tiago 4:4.
Akristão vocili va likuetele ocisola pokati. Ondaka ya Suku ya va longisa oku lekisa esumbilo komanu vakuapata osi. Ndaño okuti atavo esanda va siata oku kuatisa kovoyaki oluali, pole, afendeli vocili ka va ci lingi. (Mika 4:1-3) Ovo, va pesela otembo yavo, kuenda ukuasi wavo koku kuatisa vakuavo loku va kolisa.
—Tanga Yoano 13:34, 35; 1 Yoano 4:20.
4. O pondola hẽ oku limbuka etavo liocili?
Etavo lipi okuti alongiso avo a tunda Vondaka ya Suku, va sumbila onduko Yaye, kuenda va kunda okuti Usoma wa Suku owo lika u ka malako ovitangi viomanu? Velie va siata oku lekisa ocisola komanu vosi haivo ka va kuatisa kovoyaki? Cipi ocisimĩlo cove?
LILONGISA OVINA VIKUAVO
Embimbiliya Li Longisa Nye?
Efendelo li Taviwa la Suku
Konomuisa atosi epandu a ku kuatisa oku limbuka omanu vakuãi etavo liocili.


text:
Esapulo 42: Ocimbulu ca Vangula
OVE hẽ wa yevele ale ocimbulu ci vangula? Ci tava okuti kua la ciyeva momo ovinyama ka vi vangula. Pole Embimbiliya li lombolola okuti ocimbulu cimue ca vanguile. Tu konomuisi ulandu waco.
Eci va Isareli va kala ocipepi loku iñila vofeka yo Kanana, Balaka soma ya va Moavi wa kala lusumba walua. Kuenje wa tuma ulume umue onoño o tukuiwa hati Baliame oco a siñale va Isareli. Balaka wa likuminyile oku feta olombongo vialua ku Baliame. Noke Baliame wa tikula ocimbulu caye, wa enda ku Balaka.
Yehova ka yonguile okuti Baliame osiñala omanu Vaye. Omo liaco, wa tuma ungelo waye losipata yinene oco a talame vonjila ya Baliame. Baliame ka muile ungelo, ocimbulu oco lika ca mola ungelo. Ocimbulu ca seteka oku tunda vonjila yungelo, noke ca kupukila posi vonjila. Elinga liaco lia temisa Baliame, kuenje wa fetika oku veta ocimbulu caye lombueti.
Noke Yehova wa vetiya ocimbulu oco ci vangule la Baliame. Ocimbulu ca popia la Baliame hati: ‘Nye nda ku linga okuti oco o mbetela?’
Baliame wa kumbulula hati, ‘Momo wanomba. Nda nda kaile losipata peka, nda nda ku ipaya.’
Ocimbulu ca kumbulula hati: ‘Anga hẽ nda ku lingile ale ocina cimue ndeci?
Baliame wa kumbulula hati, ‘sio.’
Noke Yehova wa patulula ovaso a Baliame. Eye wa mola ungelo losipata yinene okuti otãi vonjila. Ungelo wa popia hati: ‘Nye wa vetela ocimbulu cove? Ndeya oku tateka onjila yove momo ka ci tava okuti wenda oku siñala va Isareli. Nda ocimbulu cove ka ca tundile vonjila nda nda ku ipaya pole ocimbulu nda ca siala lomuenyo.’
Baliame wa popia hati: ‘Nda linga ekandu. Sia limbukile okuti ove wa kala vonjila.’ Noke ungelo wa sapuila Baliame okuti kuende. Kuenje Baliame wa enda ku Balaka. Eye wa seteka vali oku siñala va Isareli pole Yehova wa tiamisila esumũlũho ku va Isareli olonjanja vitatu.
Atendelo 21:21-35; 22:1-40; 23:1-30; 24:1-25.
Apulilo
- Helie wa kala Balaka? Kuenda momo lie Baliame o vilikiyila?
- Momo lie ocimbulu ca Baliame ca wutamẽla posi vonjila?
- Ocimbulu ca vangula nye la Baliame?
- Ungelo wa sapuila nye Baliame?
- Nye ca pita eci Baliame a seteka oku siñala va Isareli?
Apulilo akuavo
- Tanga Atendelo 21:21-35.
Momo lie va Isareli va yulila Sihoni Soma ya va Amori kuenda Oge Soma ya Basiane? (Atend. 21:21, 23, 33, 34)
- Tanga Atendelo 22:1-40.
Momo lie Baliame a yonguilile oku siñala va Isareli? Kuenda nye tu lilongisilako? (Atend. 22:16, 17; Olosap. 6:16, 18; 2 Pet. 2:15; Yuda 11)
- Tanga Atendelo 23:1-30.
Ndaño okuti Baliame wa kala loku vangula ndomunu ofendela Yehova ovituwa viaye via lekisa ndati okuti hacoko eye a kala? (Atend. 23:3, 11-14; 1 Sam. 15:22)
- Tanga Atendelo 24:1-25.
Ulandu owu Wembimbiliya u pamisa ndati ekolelo lietu koku tẽlisiwa kuocipango ca Yehova? (Atend. 24:10; Isa. 54:17)


text:
Omafatululo oitya
1 JEHOVA
Edina laKalunga oJehova, notali ti kutya ota dulu okuningifa. Jehova oKalunga omunaenghono adishe nokwa shita oinima aishe. Oku na eenghono dokuninga keshe osho a hala okuninga.
MOshiheberi, edina laKalunga ola shangwa neendada nhe odo di lilwe po kouwedwa ava YHWH ile JHVH. Ola holoka mOmbiibeli momishangwa dOshiheberi dopehovelo lwoikando 7 000 lwaapo. Ovanhu mounyuni aushe ohava tumbula edina laJehova she likolelela komushingo womalaka avo.
2 OMBIIBELI OYA ‘YANDJWA KEENGHONO DAKALUNGA’
Kalunga oye omushangi wOmbiibeli, ndele okwa longifa ovanhu ve i shange. Osho otashi dulu okufaafanifwa nomushamane omunamido ta lombwele omonamati waye e mu shangele ko konhumwafo. Kalunga okwa longifa omhepo yaye iyapuki a wilike ovashangi vOmbiibeli va shange omadiladilo aye. Omhepo yaKalunga oye va wilika meenghedi di lili noku lili, omafimbo amwe oye va ningifa va shange oinima oyo va mona momamoniko ile meendjodi.
3 OMAFINAMHANGO
Oo omahongo Ombiibeli oo tae tu kwafele tu ninge omatokolo opandunge. Pashihopaenenwa, efinamhango olo kutya “ookaume [vai] otava nyono po eenghedi diwa” otali tu hongo kutya ovanhu ovo hatu endafana navo otava dulu oku tu nwefa mo nawa ile nai. (1 Ovakorinto 15:33) Natango, efinamhango “eshi omunhu te shi kunu, osho tuu te shi teya yo” otali tu hongo kutya itatu dulu okuhenuka oilanduliko yeenghatu detu. — Ovagalati 6:7.
4 EXUNGANEKO
Olo etumwalaka la dja kuKalunga, olo tali popi kombinga yehalo laYe, omahongo e na sha nanghee tu na okulihumbata, elombwelo ile etokolo. Otali dulu yo okukala etumwalaka kombinga yaasho tashi ka ningwa monakwiiwa. Ope na omaxunganeko mahapu oo e li mOmbiibeli a wanifwa nale.
5 OMAXUNGANEKO E NA SHA NAMESSIAS
Jesus oye a wanifilwa omaxunganeko mahapu Ombiibeli e na sha naMessias. Tala oshimhungu “ Omaxunganeko e na sha naMessias.”
▸ Etuk. 2, okat. 17, eshangelo lopedu.
6 ELALAKANO LAJEHOVA LI NA SHA NEDU
Jehova okwa li a shita edu li kale oparadisa yovanhu ovo ve mu hole. Natango elalakano laye inali lunduluka. Mafiku, Kalunga ota ka xulifa po oukolokoshi aushe nota ka pa ovo hava dulika kuye omwenyo waalushe.
7 SATANA ONDIABOLI
Satana omweengeli oo a hoolola okuhadulika kuJehova. Ota ifanwa Satana, olo tali ti “Omupataneki,” molwaashi okwa li a kondjifa Jehova. Ota ifanwa yo Ondiaboli olo tali ti “Omulundili.” Okwa lukwa omadina oo molwaashi oha popi oipupulu kombinga yaKalunga noha pukifa ovanhu.
8 OVAENGELI
Jehova okwa shita ovaengeli pa pita efimbo, omanga ina shita edu. Ovaengeli ova shitwa va kale meulu. Meulu omu na ovaengeli ve dulife pomamiliyona omafele. (Daniel 7:10) Ove na omadina nosho yo omaukwatya a yoolokafana, novaengeli ovadiinini novalininipiki ohava anye okulongelwa kovanhu. Ove na eendodo da yoolokafana nova pewa oilonga ya yoolokafana. Oilonga imwe ongaashi okuyakula polukalwapangelo laKalunga, okutwala omatumwalaka aye, okwaamena nokuwilika ovapiya vaKalunga kombada yedu, okuwanifa po etokolo laKalunga nokuyambidida oilonga yokuudifa. (Epsalme 34:8; Ehololo 14:6; 22:8, 9) Monakwiiwa, otava ka lwa pamwe naJesus poita yaHarmagedon. — Ehololo 16:14, 16; 19:14, 15.
9 OULUNDE
Oulunde oo okukala to diladila ile okulonga osho shi li omhinge nehalo laJehova. Molwaashi oulunde owa nyona po ekwatafano letu naJehova, okwe tu pa eemhango nomafinamhango oo tae tu kwafele tu henuke okunyonena owina. Pehovelo, Jehova okwa li a shita oinima aishe ya wanenena, ashike Adam naEva ova li va hoolola okuhadulika kuJehova, kungaho ova nyona noinava kala vali va wanenena. Ova kulupa nokufya. Molwaashi otwa fyuulula oulunde kuAdam, nafye ohatu kulupa nohatu fi.
10 HARMAGEDON
Harmagedon oita yaKalunga eshi ta ka hanauna po ounyuni waSatana noukolokoshi aushe.
11 OUHAMBA WAKALUNGA
Ouhamba waKalunga oo epangelo olo Jehova a dika po meulu. Jesus Kristus oye ta pangele e li Ohamba yao. Monakwiiwa, Jehova ota ka longifa Ouhamba oo a xulife po oukolokoshi aushe. Ouhamba waKalunga otau ka pangela kombada yedu.
12 JESUS KRISTUS
Kalunga okwa shita Jesus ofimbo ina shita oinima aishe. Jehova okwa li a tuma Jesus kombada yedu a file ovanhu aveshe. Konima eshi Jesus a dipawa, Jehova okwe mu nyumuna. Paife Jesus ota pangele meulu e li Ohamba yOuhamba waKalunga.
13 EXUNGANEKO LOIVIKE 70
Ombiibeli oya li ya xunganeka kutya Messias ota ka holoka naini. Osho osha li tashi ka ningwa pexulilo lefimbo olo hali ifanwa oivike 69, olo la li la hovela momudo 455 K.O.P. nola xula momudo 29 O.P.
Otu shi shii ngahelipi kutya oya xula mo 29 O.P.? Oivike 69 oya hovela momudo 455 K.O.P. eshi Nehemia a li a ya kuJerusalem nokuhovela okutungulula oshilando. (Daniel 9:25; Nehemia 2:1, 5-8) Oshitya “oshivike” otashi tu dimbulukifa omafiku 7, okudja Omaandaxa fiyo Osoondaxa. Oivike mexunganeko olo itai ulike komafiku 7, ndele otai ulike koivike yomido 7 metwokumwe nanghee omafiku a li haa valulwa pefimbo lOmbiibeli, “efiku limwe tali yeleke omudo umwe.” (Numeri 14:34; Hesekiel 4:6) Osho osha hala kutya oshivike shimwe oshi fike poule womido 7, naasho osha hala kutya oivike 69 ya hapupalifwa luheyali otai tu pe omido 483 (69 x 7). Ngeenge otwa valula omido 483 okudja momudo 455 ohatu ka mona omudo 29. Momudo oo omo Jesus a ninginifwa nokwa ninga Messias. — Lukas 3:1, 2, 21, 22.
Exunganeko olo tuu olo, ola xunganeka kombinga yoshivike shimwe vali osho shi lile po omido heyali da wedwa po. Momukokomoko wefimbo olo, Messias okwa li ta ka dipawa momudo 33 O.P., nopehovelo lomudo 36 onghundana iwa yOuhamba waKalunga oya li ya hovela okuudifilwa ovanhu vomoiwana aishe, ndele havaJuda ashike. — Daniel 9:24-27.
14 EHONGO LOIPUPULU LOUKWATATU
Ombiibeli otai hongo kutya Jehova Kalunga oye Omushiti nosho yo kutya okwa shita Jesus komesho yoinima aishe. (Ovakolossi 1:15, 16) Jesus ke fi Kalunga Omunaenghono adishe. Ke na apa a popya kutya oku fike puKalunga. Ponhele yaasho, okwa ti: “Tate oku dule nge.” (Johannes 14:28; 1 Ovakorinto 15:28) Oshitya Oukwatatu kashi mo mOmbiibeli, ashike omalongelokalunga amwe ohaa hongo kutya Kalunga ovanhu vatatu muumwe: Xe, Omona nosho yo omhepo iyapuki. Ehongo olo oloipupulu.
Omhepo iyapuki kai fi omunhu, ndele oyo eenghono daKalunga dihe wetike odo ha longifa okuwanifa po ehalo laye. Pashihopaenenwa, Ovakriste votete ova li va “yadifwa Omhepo Iyapuki,” na Jehova okwa ti: “Ame ohandi tilile kombada yombelela aishe Omhepo yomOmhepo yange.” — Oilonga 2:1-4, 17.
15 OMUSHIYAKANO
Omolwashike Ovakriste vashili ihava longifa omushiyakano eshi tava longele Kalunga?
Omushiyakano owa kala hau longifwa momalongelokalunga oipupulu oule wefimbo lile. Mefimbo lonale owa li hau longifwa melongelokalunga lokwiilikana eshito nosho yo shi na sha neenghedi doshipaani da kwatela mo omilele. Momukokomoko womido 300 konima yefyo laJesus, Ovakriste kava li hava longifa omushiyakano melongelokalunga lavo. Ashike omupangeli waRoma Constantine okwa li a ningifa omushiyakano u ninge edidiliko lOukriste. Edidiliko olo ola li la longifwa opo ngeno li ningife Oukriste u tambulwe ko kuvahapu. Omushiyakano inau pambafana naJesus Kristus nandenande. O-New Catholic Encyclopedia oya ti: “Omushiyakano owa li hau longifwa momaputuko aavo va tetekela efimbo lOukriste nosho yo ovo vehe fi Ovakriste.”
Jesus ina fila komushiyakano. Oshitya shOshigreka osho sha tolokwa “omushiyakano” otashi ti “oshiti sha yukilila,” “opala” ile “omuti.” O-The Companion Bible oya ti: “MOmishangwa dOshigreka [Etestamenti Lipe] kamu na sha osho tashi ulike keepala mbali da indakana.” Jesus okwa fila komuti, ile tu tye kopala.
Jehova ina hala tu longife oihongwafano ile omadidiliko eshi hatu mu longele. — Exodus 20:4, 5; 1 Ovakorinto 10:14.
16 EDIMBULUKO
Jesus okwa lombwela ovahongwa vaye va dane Edimbuluko lefyo laye. Ohava ningi ngaho omudo keshe mo 14 omwedi Nisan, efiku omo Ovaisrael va li hava dana Opaasa. Omungome nomaviinyu, oo taa faneke olutu nohonde yaJesus, ohae litaambekidwa pEdimbuluko. Ovo tava ka pangela pamwe naJesus meulu ohava li omungome nokunwa omaviinyu. Ovo ve na eteelelo lokukala nomwenyo fiyo alushe kombada yedu ohava kala po pEdimbuluko, ndele ihava li omungome ile va nwe omaviinyu.
17 OMWENYO
Ombiibeli oya longifa oshitya omwenyo okuulika (1) komunhu, (2) koshinamwenyo, ile (3) konghalamwenyo yomunhu ile yoshinamwenyo. Apa otapa landula oihopaenenwa imwe:
Omunhu. Ombiibeli oya ti: “Taleni, eemwenyo adishe odange. Omwenyo waxe nosho yo omwenyo womona omumati, do odange. Omwenyo tau nyono u nokufya.” (Hesekiel 18:4) Momushangwa oo oshitya omwenyo otashi ulike komunhu, molwaashi omunhu oye ashike ha nyono ile a longe osho inashi yuka.
Oinamwenyo. Kalunga okwa ti: ‘Omeva naa nyangadalifwe oinamwenyo yomomeva, needila nadi tuke kombada yedu mevalelwa leulu.’ Opo nee Kalunga okwa ti vali: “Edu nali ete oinamwenyo paludi layo: oimuna noyaalangati noifitukuti pamaludi ayo. Ndele osho sha ningwa.” (Genesis 1:20, 24) Momushangwa oo oshitya “oinamwenyo” otashi toloka oshitya shOshiheberi ne’phesh osho pauhapu tashi ti omwenyo.
Onghalamwenyo yomunhu ile yoshinamwenyo. Jehova okwa li a lombwela Baruk okupitila muJeremia a ti: ‘Ombelela aishe ohandi i etele omupya ndelenee ove ohandi ku pe omwenyo woye oshihakanwa.’ (Jeremia 45:5) Eshi Jesus a li kombada yedu okwa ti: “Aame omufita ou muwa. Omufita ou muwa ota yandjele eedi omwenyo waye.” — Johannes 10:11.
Kakele kaasho, ngeenge omunhu ta longo oshinima shonhumba ‘nomwenyo aushe,’ osha hala kutya ote shi longo nehalo liwa noshi fike pokudula kwaye. (Mateus 22:37; Deuteronomion 6:5) Oshitya “omwenyo” ohashi longifwa yo momautumbulilo oo taa ulike kutya omunhu oku li pokufya ile a fya. — Job 33:22.
18 OMHEPO
Oshitya shOshiheberi noshOshigreka osho sha tolokwa “omhepo” mOmbiibeli otashi ulike koinima i lili noku lili. Ashike ohashi ulike alushe koinima oyo ihai monika, ngaashi omhepo oyo hai pepe ile omufudo womunhu noshinamwenyo. Otashi dulu yo okuulika koishitwa yopamhepo nosho yo komhepo iyapuki, oyo i li eenghono daKalunga. Ombiibeli itai hongo kutya momunhu omu na sha osho hashi twikile okukala nomwenyo konima ngeenge a fi. — Exodus 35:21; Epsalme 104:29; Mateus 12:43; Lukas 11:13.
19 GEHENNA
Oshitya shOshigreka ‘Gehenna’ osha tolokwa ‘oheli’ mOmbiibeli yOshikwanyama. Gehenna edina lefilu olo la li popepi naJerusalem omo mwa li hamu xwikilwa oimbodi. Kape na oumbangi oo tau ulike kutya pefimbo laJesus ovanhu ile oinamwenyo oya li hai hepekwa mefilu olo ile i xwikwe i na omwenyo. Onghee hano, Gehenna itashi faneke onhele ihe wetike omo hamu hepekelwa nokuxwikilwa fiyo alushe ovanhu ovo va fya. Eshi Jesus a popya kombinga yaavo tava ka ekelwa muGehenna, okwa li ta popi kombinga yehanauno laalushe. — Mateus 5:22; 10:28.
20 EILIKANO LOMWENE WETU
Eilikano olo Jesus a li a honga ovahongwa vaye eshi a li te va hongo nghee ve na okwiilikana. Ohali ifanwa yo Tate yetu u li meulu ile oshihopaenenwa sheilikano. Pashihopaenenwa, Jesus okwe tu honga tu ilikane ngaha:
“Edina loye nali yapulwe”
Ohatu ilikana opo Jehova a koshole edina laye koipupulu aishe. Ngeenge osho osha ningwa, keshe umwe meulu nokombada yedu ota ka fimaneka edina laKalunga.
“Ouhamba woye nau uye”
Ohatu ilikana epangelo laKalunga li uye li hanaune po ounyuni waSatana woukolokoshi, li pangele kombada yedu noli ninge edu oparadisa.
“Ehalo loye nali wanifwe kombada yedu”
Ohatu ilikana opo elalakano laKalunga li na sha nedu li wanifwe po opo ovanhu ovaduliki nova wanenena va ka kale mOparadisa fiyo alushe, ngaashi naanaa Kalunga a li a hala eshi a shita ovanhu.
21 EKULILO
Jehova okwa yandja ekulilo opo a xupife ovanhu moulunde nefyo. Ekulilo ondado oyo ya li i na okufutwa opo ku futilwe po omwenyo wa wanenena oo wa kanifwa kuAdam nokutungulula vali ekwatafano lovanhu naKalunga olo la nyonwa po. Kalunga okwa tuma Jesus kombada yedu opo a file ovanhu aveshe ovalunde. Efyo laJesus ola yeululila ovanhu aveshe omhito yoku ka kala nomwenyo fiyo alushe va wanenena.
22 OMOLWASHIKE OMUDO 1914 WA FIMANENENA MONDJOKONONA?
Exunganeko olo li li muDaniel etukulwa 4 otali tu hongo kutya Kalunga okwa dika po Ouhamba waye mo 1914.
Exunganeko: Jehova okwa li a ningifa ohamba Nebukadnesar i twe ondjodi yopaxunganeko kombinga yomuti munene oo wa li tau ka kewa po. Mondjodi oyo, oshifidi shomuti osha li shi na okumangwa nomalyenge oivela opo omuti oo uha tutume fiyo ‘omafimbo a-7’ a pita po. Konima yaasho, omuti owa li tau ka kula vali. — Daniel 4:1, 10-16.
Osho hatu lihongo mexunganeko olo: Omuti otau faneke epangelo laKalunga. Oule womido dihapu, Jehova okwa kala ta longifa eehamba muJerusalem di pangele oshiwana shaIsrael. (1 Omafimbo 29:23) Ndele eehamba odo oda ka kala dihe fi didiinini, nepangelo lado ola li la xula po. Jerusalem osha li sha hanaunwa po mo 607 K.O.P., omo mwa li mwa hovela ‘omafimbo a-7.’ (2 Eehamba 25:1, 8-10; Hesekiel 21:25-27) Eshi Jesus a ti: “Jerusalem tashi ka lyataulwa kovapaani fiyo omafimbo ovapaani taa wana,” okwa li ta popi kombinga ‘yomafimbo a-7.’ (Lukas 21:24) Onghee hano, ‘omafimbo a-7’ kaa li a xula po eshi Jesus a li kombada yedu. Jehova okwa li a udaneka kutya ota ka nangeka po Ohamba ngeenge ‘omafimbo a-7’ a xulu po. Epangelo lOhamba ipe, Jesus, otali ka nangeka noupuna ovapiya vaKalunga aveshe ovo tava ka kala kombada yedu fiyo alushe. — Lukas 1:30-33.
‘Omafimbo a-7’: ‘Omafimbo a-7’ oku fike pomido 2 520. Ngeenge otwa valula omido 2 520 okudja momudo 607 K.O.P., otadi tu twala fiyo opomudo wo 1914. Momudo omo omo Jesus a nangekwa po kuJehova e li Messias, Ohamba yOuhamba waKalunga meulu.
Osha enda ngahelipi opo tu mone omuvalu 2 520? Ombiibeli oya ti kutya omafimbo atatu netata oku fike pomafiku 1 260. (Ehololo 12:6, 14) Onghee hano, omafimbo a-7 oku fike pomafiku 1 260 a hapupalifwa luvali, osho tashi tu pe omafiku 2 520. Omafiku 2 520 oku fike pomido 2 520 molwaashi paMbiibeli ‘efiku limwe otali yelekwa nomudo umwe.’ — Numeri 14:34; Hesekiel 4:6.
23 MIKAEL OMWEENGELI OMUKULUNHU
Ombiibeli oya popya ashike omweengeli omukulunhu umwe, nedina laye oMikael. — Daniel 12:1; Judas 9.
Mikael oye Omuwiliki wetangakwaita laKalunga lovaengeli ovadiinini. Ehololo 12:7 ola ti: “Mikael novaengeli vaye va lwifa ongadu . . . novaengeli vaye.” Ehololo ola ti kutya Omuwiliki wetangakwaita laKalunga oJesus, onghee hano, Mikael edina limwe laJesus. — Ehololo 19:14-16.
24 OMAFIKU AXUUNINWA
Omafiku axuuninwa otaa ulike kefimbo olo oiningwanima inene tai ka ningwa kombada yedu ofimbo Ouhamba waKalunga inau hanauna po ounyuni waSatana. Omautumbulilo amwe oo haa longifwa mOmbiibeli okuulika komafiku axuuninwa, ongaashi ‘exulilo lefimbo lounyuni’ nosho yo ‘okuuya kwOmona wOmunhu.’ (Mateus 24:3, 27, 37) ‘Omafiku axuuninwa’ okwa hovela eshi Ouhamba waKalunga wa hovela okupangela mo 1914 notaa ka xula ashike eshi ounyuni waSatana tau ka hanaunwa po puHarmagedon. — 2 Timoteus 3:1; 2 Petrus 3:3.
25 ENYUMUKO
Enyumuko ongeenge omunhu oo a fya a alulilwa momwenyo kuKalunga. MOmbiibeli omwa tumbulwa omanyumuko omuwoi. Ovo va nyumuna ovanhu ongaashi Elia, Elisha, Jesus, Petrus nosho yo Paulus. Ovalumenhu ovo ova li ashike va dula okulonga oikumwifilonga oyo keenghono daKalunga. Kalunga okwa udaneka kutya ota ka nyumunina ‘ovayuki novalunde’ kombada yedu. (Oilonga 24:15) Ombiibeli oya popya yo kombinga yenyumuko laavo tava i meulu. Ovo va hoololwa ile va vaekwa ohava nyumunwa kuKalunga opo va ka kale pamwe naJesus meulu. — Johannes 5:28, 29; 11:25; Ovafilippi 3:11; Ehololo 20:5, 6.
26 OUMHULILE
Oumhulile oo okukendabala okukwatafana neemhepo, to shi ningi sha yukilila ile to pitile momunhu umwe ngaashi meendudu nomovapopi neemhepo. Ovanhu ovo hava kufa ombinga moumhulile ova pukifwa va itavele kutya momunhu omu na omhepo oyo hai twikile okukala nomwenyo ngeenge a fi nohai ningi oshilulu. Eendemoni ohadi kendabala yo okuningifa ovanhu va kale itava dulika kuKalunga. Oinima ngaashi okunyanekela, oundudu, oidila, okutala momukonda, okutongolola omifinda dopeke nokufatulula okukwena kwoinamwenyo nayo oi li oshitukulwa shoumhulile. Omambo mahapu, oifo, eefilima nomaimbilo nokuli, ohai ningifa oumhulile u kale tau monika wa fa inau nyika oshiponga nouhafifa. Oinima ihapu oyo hai ningwa pomafudiko, ngaashi okudana oivilo yomafudiko, oivilo yokudimbuluka oonakufya omudo nomudo, okufiyawila (ile okuyambela oonakufya oikulya noikunwa), oinima yopamifyuululwakalo oyo hai ningilwa ovafiyekadi peefya ile okukufa ombinga meenghulunghedi odo hadi ningwa meefya, nayo oya kwatelwa mokukwatafana neendemoni. Ovanhu luhapu ohava longifa oingangamifi ngeenge tava kendabala okulongifa eenghono deendemoni. — Ovagalati 5:20; Ehololo 21:8.
27 OUNAMAPANGELO WAJEHOVA
Jehova oKalunga Omunaenghono adishe noye a shita oinima aishe. (Ehololo 15:3) Oinima aishe oyaye noku na eenghonopangelo dokupangela eshito laye. (Epsalme 24:1; Jesaja 40:21-23; Ehololo 4:11) Oinima aishe oyo a shita okwe i tulila po eemhango. Oku na yo eenghonopangelo dokunangeka po vamwe va pangele. Ngeenge otu hole Kalunga nohatu dulika kuye, kungaho ohatu yambidida ounamapangelo waye. — 1 Omafimbo 29:11.
28 OKULIKUFA EDIMO
Okulikufa edimo oko okudipaa owina okaana inaka dalwa. Itashi ulike keteelelo la dja mo omolwoshiponga shonhumba ile molwounghundi wopalutu. Okudja pefimbapalo, okaana kake fi ashike oshitukulwa shimwe shaina, ndele oke li omunhu e lifikamena po.
29 OKUTULWA OHONDE
Okutulwa ohonde oko omulandu wopaunamiti wokutulwa ohonde ye lixwapo ile shimwe shomoitukulwa yayo inhe, kutya nee oya kufwa momunhu pefimbo opo ile oya kala ya tuvikilwa. Oitukulwa oyo inhe yohonde ongaashi oshikunguluki osho hashi ifanwa plasma, eesele ditilyana, eesele ditoka nosho yo oyookifi oyo hai ifanwa platelets.
30 OUTEKUDULIKO
PaMbiibeli, oshitya “outekuduliko” inashi kwatela mo ashike okuyandja ehandukilo. Okupewa outekuduliko okwa kwatela mo okupewa omayele, okuhongwa nokupukululwa. Jehova iha yandje nandenande outekuduliko nonyanya. (Omayeletumbulo 4:1, 2) Okwa tulila po ovadali oshihopaenenwa shiwa. Outekuduliko oo ha yandje ohau kwafa, nohau ningifa omunhu oo te u pewa a kale e u hole. (Omayeletumbulo 12:1) Jehova oku hole oshiwana shaye nohe shi deula. Ohe shi pe omayele oo tae shi kwafele shi lundulule etaleko lasho noshi lihonge okudiladila nokukatuka monghedi oyo tai mu hafifa. Ovadali, okuyandja outekuduliko kovana veni okwa kwatela mo oku va kwafela va ude ko kutya omolwashike va pumbwa okudulika. Okwa kwatela mo yo oku va honga va kale ve hole Jehova, ve hole Eendjovo daye Ombiibeli nove udite ko omafinamhango ado.
31 EENDEMONI
Eendemoni oishitwa yopamhepo ikolokoshi ihai monika noina eenghono di dule dovanhu. Noitya imwe, eendemoni ovaengeli ovakolokoshi. Ova ninga ovakolokoshi eshi ve lininga vo vene ovatondi vaKalunga mokukala ihava dulika kuye. (Genesis 6:2; Judas 6) Ova waimina Satana mokukala ihava dulika kuKalunga. — Deuteronomion 32:17; Lukas 8:30; Oilonga 16:16; Jakob 2:19.


text:
EPULO 2
Omokonda Yatyi Ndyisukalalela Nolupe Luange?
OITYI UNA OKULINGA?
Soka kuetyi: Tyina Julia elitalela motyilivandyelo, kwe ngoti wanina vala unene. Elipopila okuti: Nahanda ñgeno ndyitepulula kolutu luange, namphila omapanga ae no vohe vemupopila okuti “ukahi nawa.”
Pahe, Julia asoko okulinga ononkhono ononene opo atepulule “onokilu ononthano” kolutu lwae. Asoko okukala ononthiki mbumwe tyihali . . .
Inkha ulitehela nga Julia, oityi wesukisa okulinga?
TALAMA IYA OSOKO!
Katyapengele ove usoke kolupe luove. Tyotyili, Ombimbiliya ipopia nawa konthele yovakai novalume ankho ovawa, ngetyi o Sara na Rakele, na Jose na David, na Abigail. Ombimbiliya ipopia omukai umwe utiwa Abisague okuti ankho “omuwa unene.”—1 Reis 1:4.
Mahi, ovakuendye ovanyingi kavahambukilwa olupe luavo. Otyo tyipondola okuveetela ovitateka ovinyingi. Nkhele tala:
Omaovololo amwe alingwa povahikuena 100, 58 veliyava okuti vanina unene, iya 17 kaveliyave.
Eovololo ekuavo, ovakai 100, 45 vahoka iya vahanda okunina!
Mokonda yokuhanda okuhoka, ovahikuena ovanyingi vakala nouvela utiwa anorexia, (owoma wokunina) iya avelityilika okulia, otyo tyipondola okuvetuala kononkhia.
Inkha ulitehela okuti una ouvela oo ine kuhande okulia, ita ukuatesiweko. Popia no votate yove ine omukulu omukuavo uyumba onthumbi. Ombimbiliya yati: “Epanga liotyotyili una ohole omuvo auho, omukuatate watyitua pala okuvatela pomuvo wononkhumbi.”—Provérbios 17:17.
ETYI WESUKISA OKULINGA VALI NAWA!
Tyotyili, mokati komunthu muna otyiwa notyivi. Soka ku Absalau omona wo Hamba David. Ombimbiliya yati:
“Ankho kutupu omulume nawike upopiwa nawa mokonda yolupe lwae . . . ankho petupu etyi akamba.”—2 Samuel 14:25.
Mahi, omukuendye oo akala nomalityindailo, nonkhi, nokuhakala omukuatyili! Ngotyo, Ombimbiliya kaipopi nawa konthele ya Absalau, mahi, ipopia okuti omulume uhemukuatyili tupu uyele unene vakuavo.
Nehunga ewa Ombimbiliya itulondola okuti:
“Livalekei omunthu omupe.”—Colossenses 3:10.
“Okufiwa kuenyi, kuhakale kwo kombanda, . . . mahi lifiwisei mokati momutima.”—1 Pedro 3:3, 4.
Namphila katyapengele okuhanda okuhiwa, mahi otyipuka tyakolela vali ovituwa viove. Mokueenda kuomanima, vakuenyi mavekupande vali mokonda yovituwa viove oviwa tyipona ouwa wolutu ine olupe! Omuhikuena umwe utiwa Phylicia wati: “Ponthyimbi ovanthu vapondola okupanda olupe luove, mahi etyi mavahinangela vali ovituwa viove oviwa netyi watuwa momutima.”
TALA OÑGENI ULITALA
Okuti apeho unumana mokonda yolupe luove?
Okuti pamwe usoka okupilulula ovipuka vimwe molutu luove?
Ovipuka patyi uhanda okupilulula molutu luove inkha ñgeno utyivila? (Holovona.)
OULE
OLUTU
ONOHUKI
OTYIVALA
OTYIPALA
OLUPE
Inkha wakumbulula okuti yoo omapulo evali otete iya waholovona ovipuka vitatu ine vilamba-po, nkhele tala: Vakuenyi kavekutale monkhalelo yapenga ngetyi ove ulitala. Tupondola okutokela meliva liokulitala monkhalelo yapenga atusuku vali unene nolupe.—1 Samuel 16:7.


text:
ETUKULWA 47
Ongahelipi hatu dulu okushiiva kutya Harmagedon oku li popepi?
MBELA ou shi shii kutya edidiliko oshike? — MEtukulwa 46, otwa lesha mo kombinga yedidiliko olo Kalunga a li a yandja opo a ulike kutya ita ka hanauna po vali ounyuni neyelu. Ovayapostoli navo ova li va pula edidiliko opo va shiive kutya opefimbo lilipi Jesus a li ta ka aluka nonokutya oshike tashi ka ulika kutya exulilo lounyuni oli li popepi. — Mateus 24:3.
Molwaashi Jesus okwa li ta ka kala meulu ehe wetike, ovanhu ova li va pumbwa edidiliko olo tava dulu okumona nomesho opo va mone kutya Jesus okwa hovela okupangela. Onghee hano, Jesus okwa li a lombwela ovahongwa vaye kombinga yoinima oyo va li tava ka mona tai ningwa kombada yedu. Ngeenge va mono oinima ya tya ngaho tai ningwa, osha li tashi ka ulika kutya Jesus okwa aluka nokwa hovela okupangela meulu e li Ohamba.
Opo Jesus a honge ovahongwa vaye nghee sha fimana okukala oupafi, okwa li e va lombwela a ti: ‘Taleni omukwiyu nomiti adishe. Ngeenge tamu mono tadi hape, opo nanye vene mu wete nokutya, okulombo kwa fika popepi.’ Ngeenge oho kala u shii kutya okulombo oku li popepi, oto dulu yo okushiiva kutya Harmagedon oku li popepi ngeenge wa mono oinima oyo Jesus a popya tai ningwa. — Lukas 21:29, 30.
Pepandja apa nosho yo olo tali landula, ohatu ka tala komafano onhumba e na sha noinima oyo Jesus a li a popya kutya otai ka kala oshitukulwa shedidiliko olo tali ulike kutya Ouhamba waKalunga owa ehena popepi. Ngeenge oinima aishe oyo oya ningwa, Ouhamba waKalunga oo u li meke laKristus, otau ka hanauna po omapangelo aeshe, ngaashi twa lesha mEtukulwa 46.
Onghee hano, tala nawa omafano oo e li pomapandja aa avali, opo nee ohatu ka kundafana kombinga yao. Oto dulu okulesha kombinga yoinima oyo u wete momafano oo muMateus 24:6-14 nosho yo muLukas 21:9-11. Didilika yo kutya pefano keshe ope na onomola. Eenomola odo tuu odo otadi hangwa pehovelo lokatendo oko taka yelifa kombinga yefano olo li na onomola ya fa yokatendo. Paife natu ka tale ngeenge oitukulwa ihapu yedidiliko olo Jesus a li a yandja otai wanifwa kunena.
(1) Jesus okwa ti: ‘Otamu ka uda oita nomakundano oita. Oiwana otai fikamene oiwana, noshilongo otashi fikamene oshilongo.’ Mbela owa uda nale ovanhu tava popi kombinga yoita? — Oita yotete younyuni oya li ya luwa okudja 1914 fiyo 1918, nokwa li vali Oita Itivali yOunyuni, oyo ya li ya luwa okudja 1939 fiyo 1945. Nale kakwa li oita mounyuni aushe, ndele kunena mounyuni aushe omu na oita. Ohatu udu eenghundana di na sha noita efiku keshe ko-TV, koradio nosho yo moifokundaneki.
(2) Jesus okwa ti vali: ‘Ondjala otai uya keembinga neembinga dedu.’ Ovanhu vamwe kave na oikulya ya wana, ngaashi tu shi shii. Ovanhu omayovi ohava fi efiku keshe molwaashi kave na oikulya ya wana.
(3) Jesus okwa ti yo: ‘Otapa ka kala keenhele neenhele oudu wolutapo.’ Mbela ou shi shii kutya oudu wolutapo oshike? — Oudu wolutapo oo omukifi oo hau kwata ovanhu vahapu, nongeenge owa kwata moiti otau dulu oku va dipaa. Okwa li oudu wolutapo umwe munene hau ifanwa ewililila (ile tu tye eshikisha) laSpania, olo la li la dipaa ovanhu omamiliyona 20 lwaapo moule ashike womudo umwe lwaapo. Kunena, ovanhu ve dule pomamiliyona 20 otashi dulika va fye ko-AIDS. Omudo keshe ovanhu omayovi mahapu ohava fi kokankela, koudu womutima nosho yo komikifi dimwe di lili noku lili.
(4) Jesus okwa yandja natango oshitukulwa shimwe shedidiliko, a ti: ‘Otaku di omakakamo edu keembinga neembinga.’ Mbela ou shi shii kutya ekakamo ledu oshike? — Ekakamo ledu ohali ningifa edu li ndjungauke. Ngeenge edu la kakama, omaumbo ohaa teka po, novanhu luhapu ohava fi. Okudja mo 1914, okwa kala taku ningwa omakakamo edu mahapu omudo keshe. Mbela owa uda nale ovanhu tava popi kombinga yekakamo ledu? —
(5) Jesus okwa ti yo kutya ‘oukolokoshi otau ka hapupala.’ Hano omolwaasho ku na oumbudi nosho yo elongifo leenghono lihapu. Ovanhu keshe pamwe ohava kala va tila kutya pamwe omaumbo avo otaa teywa kuvamwe. Inaku kala nande onale ekaulonyanga nelongifo leenghono lihapu moilongo aishe mounyuni ngaashi kunena.
(6) Jesus okwa li yo a popya shi na sha noshitukulwa sha fimanenena shedidiliko olo a ti: ‘Evangeli eli louhamba otali udifilwa ounyuni aushe li ningile oiwana aishe ondombwedi, opo nee taku uya exulilo.’ (Mateus 24:14) Ngeenge owa itavela “evangeli eli louhamba,” ou na okulombwela vamwe shi na sha nalo. Kungaho, oto kufa ombinga mokuwanifa po oshitukulwa osho shedidiliko.
Ovanhu vamwe otashi dulika va tye kutya oinima oyo Jesus a xunganeka oya kala nale tai ningwa. Ndele nande ongaho, oinima aishe oyo inai kala nande tai ningwa moilongo ihapu mounyuni nopefimbo limwe ngaashi shi li kunena. Mbela paife ou udite ko kutya edidiliko oshike? — Ngeenge otwa mono oinima aishe oyo tai ningwa, otashi ulike kutya ounyuni ou woukolokoshi ou li pokupingenwa po mafiku kounyuni mupe waKalunga.
Eshi Jesus a li a popya shi na sha nedidiliko olo, okwa li yo a popya shi na sha nefimbo lomudo le likalekelwa. Okwa ti: “Indileni, okuya onhapo kweni ku he mu hange okufu.” (Mateus 24:20) Mbela oto didiladila kutya Jesus okwa li a hala okutya shike eshi a popya eendjovo odo? —
Oshike tashi dulu okuningwa po ngeenge omunhu oku na okuya onhapo oshiponga shonhumba shinene pefimbo lokufu, opo onghalo yomhepo hai shi ningi shidjuu ile nokuli sha nyika oshiponga okuya konhele yonhumba? — Ngeenge omunhu oo okwa pondola, oku na okukala a kondja noudiinini. Itashi ka kala mbela shinyikifa oluhodi ngeenge omunhu wonhumba okwa file moshikungulu molwaashi ashike a li e lipyakidila noinima imwe ponhele yokuya diva onhapo? —
Mbela paife ou udite ko kutya Jesus okwa li a hala okutya shike eshi a popya kutya inatu pumbwa okuteelela efimbo lokufu opo tu ye onhapo? — Jesus okwa li te tu lombwele kutya molwaashi otu shii kutya Harmagedon oku li popepi, inatu ongaonga nande okukatuka eenghatu opo tu ulike kutya otu hole Kalunga shili mokukala hatu mu longele. Ngeenge otwa kala hatu ongaonga, itatu ka mona vali omhito yoku mu longela, nokungaho, ohatu ka kala ashike twa fa ovanhu ovo va li ko pefimbo lEyelu linene, ovo Noa a li a londwela ndele inava ya meni longulu yomomeva opo va ka xupifwe.
Paife natu ka kundafane kutya oshike tashi ka ningwa po konima yoita inene yaHarmagedon. Ohatu ke lihonga kutya Kalunga ota ka ningila shike ovanhu aveshe ovo ve mu hole notave mu longele paife.
Omishangwa edi tadi landula apa otadi ulike kutya Harmagedon oku li popepi: 2 Timoteus 3:1-5 nosho yo 2 Petrus 3:3, 4.


text:
JW LIBRARY
Ekuatiso vo Android
O JW Library o aplikativo yimue ya sokiyiwa Lolombangi Via Yehova. Mua kongela Ambimbiliya alua, alivulu kuenda olombrochura vioku lilongisa Embimbiliya.
IN THIS SECTION
Fetika Oku Talavaya lo JW Library—Android
Lilongisa ndomo o talavaya lovimalẽlo vio aplikativo yo JW Library votablet ale vo telefone yi kuete o Android.
Oku Tapa Loku Sokiya Ambimbiliya—Android
Lilongisa ndomo o pondola oku tapa loku sokiya Ambimbiliya vo aplikativo yo JW Library votablet ale vo telefone yi kuete o Android.
Tapa, Kuenda Sokiya Alivulu—Android
Lilongisa ndomo o pondola oku tapa, kuenda sokiya alivulu vo aplikativo yo JW Library vo tablet ale votelefone yi kuete o Android.
Ndomo o Talavaya Lonepa Histórico —Android
Lilongisa Ndomo o Talavaya Lonepa Histórico vo aplikativo yo JW Library vo tablet ale votelefone yi kuete o Android.
Nõla Alivulu o Yongola Oku Tanga—vo Android
Lilongisa ndomo o nõla alivulu o yongola oku tanga vo aplicativo yo JW Library votablet ale votelefone yi kuete o Android.
Oku Linga Akonomuiso Vembimbiliya Limue Ale Velivulu Limue—Android
Lilongisa ndomo o pondola oku linga akonomuiso liondaka yimue vo Estudo Perspicaz vo JW Library kuenda oku linga ekonomuiso liondaka yimue vo aplikativo yo JW Library votablet ale votelefone yikuete o Android
Oku Taya Ocipama—Android
Lilongiso ndomo o taya ocipama vo aplicativo JW Library votablet ale votelefone yi kuete o Android.


text:
VUTALA VUA KANIUNGI (VUA KU LILONGESA) Novembro 2016 | Vimona vi tu Kuasa ku Tantekeya Vaze va Kala mu Muilu
Monenu vize ka tu hasa ku mona na meso ku hitila mu Mbimbiliya.
CIMPANDE CA HELU
Vi ve ku Singanieka Vantu ku Tuala ha Vaze va Kala Muilu
Vuno citava ku uana vikumbululo via vusunga.
CIMPANDE CA HELU
Vimona Via Vaze Va Muene Via Muilu
Mbimbiliya ya handeka vika ku tuala hali Yehova Njambi, Yesu Kilistu, na tungelo va vuviuke?
“Limamunienu ku Litangua ku Litangua”
Omo lia vika ca pua ca seho ku kaniamesa? Vika mu lilongesa ku malungano a Yehova, Yesu, na kapostolo Paulu mu ku kaniamesa vakuenu? Kaha vati mu hasa ku kaniamesa vakuenu mu njila ya cili?
Tue Ku Pangela Njambi Kuliya na Livulu Lieni
Yehova ua pua Mukua ku Viukisa intsa ka tu hasa ku setekesa na ueka. Vuno vakua ku mu lemesa navo ka va pandele ku mu temunuina ni?
Vuno mua lema mpundu Livulu lia Yehova ni?
Vangamba va Njambi ve ku uana vivezikiso via vingi omo va lihakela kapandi ka ku niunga vimamuna via mu Lizi lia Njambi na ku hakuila lukungulukilo lueni mu vusunga.
Ua mi Sanene mu Tunde mu Milima
Mu njila ika vangamba va Njambi va kele mu milima ku sekulu ya mu civali T.K.N.? Tangua lika na vati vakevo va putukile ku tambula kamo ka ceke?
Va Tuhukile Ku Vulombelo Vua Makuli
Tangua lika vangamba va Njambi va tuhukile mpundu mu malombelo a mu Mbambilone?
Vika Ya Handeka Mbimbiliya?
Vuno Njambi ue ku halakana na ku tava vivundilo?


text:
Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo
เรื่องย่อ Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo
ไม่มีเรื่องย่อของ Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo
คำที่เกี่ยวข้อง Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo
Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo, อ่าน Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo, อ่านการ์ตูน Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo, อ่านการ์ตูนออนไลน์ Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo, มังงะ Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo, Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo แปลไทย, Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo TH, Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo อัพเดทล่าสุด, Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo manga, Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo ตอนที่, Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo ch., ดาวน์โหลด Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo, Download Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo, อ่าน Ore wo Suki Nano wa Omae Dake ka yo ก่อนใครได้ที่ KingsManga ราชาการ์ตูน
ร่วมแสดงความคิดเห็น


text:
CILONGESA 2
Njambi Iya?
1. Omo lia vika tua pande ku lemesa Njambi?
Njambi ua vusunga ikeye ua tangele viuma viose. Ka kele na vusangumukilo na vumanusuilo. (Visamo 90:2) Ikeye ua pua cituta ca mizimbu ya cili ya kala mu Mbimbiliya. (1 Timoteo 1:11) Tua pande ku lemesa lika Njambi muomu ikeye ua tu hana muono.
2. Vati ua fua Njambi?
Na umo muntu ua mona ho laza Njambi uahi, muomu ikeye ua pua Sipilitu, eci ci lekesa ngecize cifua ca muono ueni ca liseza cikuma na uno uetu ua ntsitu na maninga. (Yoano 1:18; 4:24) Vunoni tu hasa ku tantekeya vifua vieni na visinganieka vieni ku hitila mu viuma via tangele. Nga tu tala ha ku lana ca vusuka na vintemo via kuli seza-seza, vi tu muesa cilemo ceni na mana eni. Vukama vua ano mavu vua muesa ngolo yeni.
Tu hasa naua kuli longesa vifua via Njambi mu ku tanda Mbimbiliya. Lizi lia Njambi li hasa ku tu kuasa ku tantekeya via lema na vize ka lemene. Mbimbiliya i tu longesa vati Njambi ue ku muenamo vantu na vati ue ku linga nga ku na soloka vimo.
3. Vuno Njambi ua kala na lizina?
Yesu ua handekele ngueni: “Tatetu u li muilu, va [lelese NW] lizina liove.” (Mateo 6:9) Vutuhu Njambi va mu lundumika mazina eka na eka, ua kala na lizina lieni. Lilimi ku lilimi ve ku sana lino lizina mueka. Mu Ngangela tue ku mu sana nguetu “Yehova.”
Mu Vimbimbiliya via vingi lizina lia Yehova vali fumisamo na ku hingisamo sukulu ni Njambi. Vunoni mu va sonekele Mbimbiliya, lizina lia Njambi lia solokele lua ku pua 7.000. Yesu ua longesele vantu lizina lia Njambi.
4. Vuno Yehova ua tu haka seho?
Vuno tuyando tu va li na ku mona vantu tu muesa ngecize Yehova ka tu hakele seho ni? Vantu va vengi ve ku handeka nguavo Njambi ue ku tu kokela lamba linga a tu eseke, vunoni via pua visaki.
Njambi ua tu singimika mu ku tu hana vuana vua kuli hanguila viose vi tu tonda. Nkuma ka ca puile ca cili kuli yetu omo Njambi ua tu hana mpoko ya kuli hanguila ku mu lemesa? (Yehosua 24:15) Vunoni vantu va vengi ve ku linga viuma via vipi ku vakuavo, ngeci mukemuo lamba i na likulisa ha mavu. Yehova ue ku-ivua ku vavala ku mutima nga a mona vuhenge vua vantu.
Yehova Njambi ue ku tu niunga. A tonda tu ka kale na muono ua ndzolela. Vuovuno aka fumisako lamba na ku nongesa vose veku neha tuyando. Eci ci muesa ngecize, Njambi na tantekeya omo lia vika na ecelela vantu va mone lamba mu ntsimbu ya i ndende. Tu ka li longesa omo lia vika mu cilongesa 8.
5. Vati tu hasa ku suena kuli Njambi?
Yehova ua tu lania ku suena kuli ikeye ku hitila mu vivundilo. Muntu uose ua kala na seho ku meso a Yehova. (Visamo 65:2; 145:18) Ua lema ku tu ecela ku vipi vietu. Njambi ue ku viukilila nga a mona ndzili i tue ku panga linga tu mu lemese, ambe nga vi ntsimbu vimo tue ku sevuka. Cipue ka tua tantulukile tu hasa ku kala mu vusamba vua cili neni.
Tua pande ku lema Yehova ku tuvakana muntu nkala, muomu ikeye ua tu hana muono. (Mako 12:30) Omo u li longesa via Njambi na vize via tonda, cilemo cove ci ka likulisa u ka suena mu hiehi na Yehova.
LILONGESENU VIKUAVO
MUZIMBU UA CILI U FUMA KULI NJAMBI!
Vuno Njambi ua Kala na Lizina Ni?
Njambi ua kala na vinkumbu via vingi ngeci mua: Mukua Ngolo Yose, Sakatanga, na Muangana. Vunoni lizina lia Njambi lia soloka vintsimbu via ku pua 7.000 mu Mbimbiliya.


text:
ONTHELE 11
Okuti Jeova Ututehelela?
Huku utehelela omalikuambelo etu. 1 Pedro 3:12
Jeova “Omuteheleli womalikuambelo.” (Salmo 65:2) Oe uhanda tupopie nae etyi tyikahi momutima wetu.
Likuambela ku Jeova, uhelikuambele komunthu omukuavo.
Kuna ovipuka ovinyingi tupondola okuita melikuambelo. 1 João 5:14
Likuambela opo ehando lia Huku lilingwe keulu na pano pohi.
Ita Jeova ekukuateseko okulinga etyi tyaviuka. Tupu upondola okulikuambela konthele yokulia, novilinga, nondyuo, nomuvalo, nekongoko.
Likuambela menyina lia Jesus opo ulekese okuti upanda etyi ekulingila.


text:
ONEPA 6
Nye tu Lilongisa Kulandu Wetande Linene?
Suku wa nyõla olondingaĩvi pole, wa popela Noha kumue lepata liaye.—Efetikilo 7:11, 12, 23
Ombela ya loka utanya luteke vokuenda kuoloneke 40, kuenda ilu lieve liosi lie yukile ovava. Olondingaĩvi viosi via fa.
Ovangelo vana vakuesino, va siapo atimba avo ositu kuenje, va linga olondele.
Omanu vana va kala vocimbaluku, va popeliwa. Ndaño okuti Noha kumue lepata liaye noke veya oku fa, pole, Suku o ka va pindula lelavoko lioku kala otembo ka yi pui.
Suku o ka nyõla vali olondingaĩvi, kuenda o ka popela omanu vawa.—Mateo 24:37-39
Satana kumue lolondele, va kasi oku amamako oku kemba omanu.
Ndeci ca kala koloneke via Noha, omanu valua koloneke vilo, ka va yongola oku pokola kolonumbi via Yehova. Yehova ndopo o ka nyõla olondingaĩvi viosi.—2 Petulu 2:5, 6.
Omanu vamue va sokisiwa la Noha. Momo va yevelela kondaka ya Suku, kuenda va linga ovina eye a tuma. Omanu vaco, Olombangi Via Yehova.


text:
OCIPAMA 13
Vipi Olondaka Viwa Viatiamẽla Ketavo?
1. Anga hẽ atavo osi awa?
Omanu va sunguluka va sangiwa vatavo osi. Olondaka viwa vievi okuti, Suku o lete omanu vaco kuenda o va kuetele ocikembe. Pole, ci sumuisa calua omo okuti kua siata oku lingiwa ovina vialua vĩvi vonduko yetavo. (2 Va Korindo 4:3, 4; 11:13-15) Asapulo okaliye a lekisa okuti atavo amue a siata oku likongela vungangala, vumondi, vovoyaki, kuenda vovituwa vioku lipekela lomãla. Vana va kolela ku Suku va siata oku sumua calua omo liovina viaco vĩvi!
Osimbu etavo liocili li sivaya Suku, etavo liesanda lia siata oku u sumuisa. Momo li longisa ovina ka vi sangiwa Vembimbiliya, oku kongelamo alongiso esanda atiamẽla ku Suku kuenda kuava va fa. Pole, Yehova o yongola okuti omanu va kũlĩha ocili catiamẽla kokuaye.
2. Vipi olondaka viwa viatiamẽla ketavo?
Suku ka sanjukila atavo ana a popia hati, vo sole pole, va solevo oluali lua Satana. (Tiago 4:4) Ondaka ya Suku yi tukula atavo osi esanda hati, o ‘Bavulono Yinene.’ O Bavulono ya kala olupale lumue luo kosimbu muna mua fetikila atavo esanda noke Yetande lio koloneke via Noha. Ndopo Suku o ka nyõla atavo osi a siata oku kemba omanu loku va talisa ohali.
Kuli olondaka vikuavo viwa. Yehova ka ivalako omanu vakuavitima via sunguluka vana va sangiwa vatavo esanda oluali lulo. Eye o kasi oku ongolola omanu vaco poku va longisa ocili condaka yaye.
3. Vakuavitima via sunguluka va sukila oku linga nye?
Yehova wa kapako omanu vana va sole ocili haivo va linga ovina viwa. Eye o va vetiya oku siapo etavo liesanda. Omanu va sole Suku va likolisilako oku linga apongoloko komuenyo wavo oco vo sanjuise.
Kocita catete, eci omanu vakuavitima via sunguluka va yeva olondaka viwa viovapostolo, va vi tava lonjongole yalua. Yehova wa va longisa onjila yokaliye yi tuala komuenyo, lesanju, kuenda wa va ĩha elavoko lia velapo. Ovo va tu sila ongangu yiwa, momo va tava kolondaka viwa poku pitisa kovaso efendelo liaye.
Yehova o yolela vana va yongola oku iñila vepata liaye liafendeli okuti va siapo etavo liesanda. Nda wa tava kelaleko lia Yehova, o ka kuata ukamba laye, lafendeli vaye vakuacisola, kuenda o ka kuata elavoko liomuenyo ko pui.
4. Suku o ka nena ndati esanju voluali?
Olondaka viwa vievi okuti, kuiya esombiso lietavo liesanda. Eci ci ka nena ekavuluko komanu vosi. Ka ku ka kala vali etavo liesanda li ka kemba omanu ale oku tepa ocisola va likuetele pokati. Omanu vosi va ka kala velitokeko liefendelo lia Suku umosi lika yocili.
LILONGISA OVINA VIKUAVO
Embimbiliya Li Longisa Nye?
Efendelo li Taviwa la Suku
Konomuisa atosi epandu a ku kuatisa oku limbuka omanu vakuãi etavo liocili.
Embimbiliya Li Longisa Nye?
Amamako Oku Kakatela Ketavo Liocili
Ovitangi vipi wa siata oku li yaka lavio eci o lombolola ovina viatiamẽla ketavo liove ku vakuene? O sapula ndati ovina viatiamẽla ketavo liove okuti ku sumuisa vakuene?


text:
OCIPAMA CATETE
Suku Helie?
1, 2. Apulilo api omanu va siata oku linga?
OMÃLA va siata oku linga apulilo alua. Citava okuti eci o va lomboluila ovina vimue, va ku pula vati: ‘Momo lie?’ Eci weca etambululo kokuavo, pamue va pula vali vati: ‘Momo lie?’
2 Cikale okuti tuamalẽhe ale tuakulu, vosi yetu tu kuete apulilo. Pamue tu kuete apulilo atiamẽla kovina tu yongola okulia, oku wala, ale oku landa. Pamue tua siata oku linga apulilo atiamẽla komuenyo, kuenda kekalo lio kovaso yoloneke. Pole, nda ka tua sangele atambululo tu sukila atiamẽla kapulilo etu, pamue tu liwekapo oku sandiliya atambululo aco.
3. Momo lie omanu valua va siatela oku sima okuti ka va pondola oku sanga atambululo kapulilo avo a kuete esilivilo lia velapo?
3 Anga hẽ Vembimbiliya tu sangamo atambululo apulilo a kuete esilivilo lia velapo tua siata oku linga? Omanu vamue va siata oku sima okuti mu sangiwa, pole, va simavo okuti ka ca lelukile oku kuata elomboloko Liembimbiliya. Pamue va simavo okuti, alongisi ale asongui vetavo, ovo lika va pondola oku eca atambululo. Omanu vakuavo va kuete osõi yoku tava okuti, ka va tẽla oku eca atambululo aco. Ove nye o sima?
4, 5. Apulilo api a kuete esilivilo lia velapo o kuete? Momo lie o sukilila oku amamako oku sandiliya atambululo?
4 Citava okuti o yongola oku sanga atambululo kapulilo amue ndeci: Momo lie ndi kasilili palo? Nye ci ka pita lame eci ndi fa? Suku wa tuwa ndati? Yesu ulongisi wa velapo, wa popia hati: “Lipiliki oku pinga kuenje vo wĩhi; lipiliki oku sandiliya kuenje vu sanga; kuenda lipiliki oku totola kuenje vo yuluili.” (Mateo 7:7) Ku ka liwekepo oku sandiliya atambululo o pondola oku kolela.
5 Nda wamamako oku ‘sandiliya,’ o pondola oku sanga atambululo Vembimbiliya. (Olosapo 2:1-5) Ka ca tĩlile oku kuata elomboloko liatambululo aco. Ovina o lilongisa, vi pondola oku ku nenela esanju cilo, kuenda elavoko liwa kovaso yoloneke. Omo liaco, cilo tu konomuisa epulilo limue lia siata oku nena atatahãi komanu valua.
ANGA HẼ SUKU WA TU KAPAKO, ALE ONGANGALA?
6. Momo lie omanu vamue va siatela oku sima okuti Suku ka kapeleko ohali yavo?
6 Omanu valua va siata oku sima okuti Suku ka tu kapeleko. Ovo va sima okuti nda Suku wa tu kapeleko, voluali nda muli ekalo liwa. Momo, tua siata oku mola ovoyaki, esuvu pokati komanu, kuenda uhukũi voluali luosi. Omanu va siata oku vela, oku tala ohali, kuenda oku fa. Omo liaco, omanu vamue va siata oku li pula ndoco: ‘Nda Suku wa tu kapako, momo lie ka tatekela ovitangi viosi tua siata oku liyaka lavio?’
7. (a) Asongui vatavo esanda va siata oku longisa ndati komanu okuti Suku ongangala? (b) Momo lie tu tavela okuti Suku ka kuete eko liovina vĩvi via siata oku pita voluali?
7 Asongui vatavo esanda olonjanja vimue va siata oku vetiya omanu oco va tave okuti Suku ongangala. Eci ku pita ocitangi cimue va popia vati, ocipango ca Suku. Va siatavo oku popia okuti, Suku o yongola okuti ku pita ocitangi caco. Eci va popia ovina viaco, ci lekisa okuti, va kasi oku lundila Suku. Pole, Embimbiliya li longisa okuti, Suku hayeko wa siata oku koka ovina viaco vĩvi. Ukanda wa Tiago 1:13 u tu sapuila okuti, Suku hayeko wa siata oku kapa omanu voseteko. Owo u popia ndoco: “Eci umue a setekiwa, ka ka popie hati: ‘Ñasi oku setekiwa la Suku.’ Momo Suku ka setekiwa leci cĩvi kuenda eye ka seteka umue.” Olondaka evi vi lomboloka okuti ndaño Suku ka kasi oku tateka oco ovina vĩvi ka vi ka amameko, pole hayeko wa siata oku vi koka. (Tanga Yovi 34:10-12.) Omo liaco, tu konomuisi ulandu umue.
8, 9. Momo lie ka ca sungulukilile oku lundila Suku omo liovitangi vietu? Tukula ulandu umue.
8 Sokolola umalẽhe umue o kasi handi konjo yolonjali viaye. Isiaye u sole calua, kuenda wo longisa ndomo a pondola oku nõla onjila ya sunguluka. Noke umalẽhe waco o lekisa esino ku isiaye, kuenje o tunda konjo. Pole, noke o linga ovina vĩvi kuenda o kuata ovitangi. Ove hẽ o lundila isia omo liovitangi omõla a kasi oku liyaka lavio omo okuti ko tatekele oco ka ka tunde konjo? Sio, ku lundila! (Luka 15:11-13) Ndeci ci pita lonjali, Suku ka tatekele omanu eci va nõlapo oku lekisa esino loku linga ovina vĩvi. Omo liaco, eci ku pita ovina vĩvi, tu sukila oku ivaluka okuti, Suku hayeko wa siata oku vi koka. Ka ca sungulukile oku lundila Suku.
9 Kuli esunga lieci Suku ka siatelele oku tateka oco omanu ka va ka pite lovina vĩvi. Kocipama 11, o ka lilongisa eci Embimbiliya li popia catiamẽla kondaka yaco. Pole, o sukila oku kolela okuti, Suku o tu sole, kuenda hayeko wa siata oku tu kokela ovitangi. Momo, Eye lika o pondola oku tetulula ovitangi viaco.
10. Momo lie tu kuetele ekolelo liokuti Suku o ka tetulula ovina viosi ka via sungulukile omanu vakuevĩho va siata oku linga?
10 Suku o kola. (Isaya 6:3) Eye wa lipua kovina viosi, kuenda uwa. Omo liaco, tu pondola oku kolela kokuaye. Eye ka sokisiwa lomanu. Momo, olonjanja vimue va siata oku linga ovina ka via sungulukile. Olombiali vina tu sima okuti vakuacili, ka vi kuete unene woku tetulula ovina viosi omanu vakuevĩho va siata oku linga. Lomue o kuete unene ndowu wa Suku. Eye o ka tetulula ovina viosi vĩvi omanu vakuevĩho va siata oku linga, momo o pondola oku ci linga. Eye o ka malako ovina viosi vĩvi.—Tanga Osamo 37:9-11.
NYE SUKU A YEVA VUTIMA ECI OMANU VA TALA OHALI?
11. Nye Suku a yeva vutima catiamẽla kohali wa siata oku liyaka layo?
11 Nye Suku a yeva vutima eci a mola ovina vi kasi oku pita voluali lulo kuenda ovitangi wa siata oku liyaka lavio? Embimbiliya li longisa okuti, Suku “o sole esunga.” (Osamo 37:28) Omo liaco, wa kapako ovina viwa, pole o lekisa esakalalo kovina vĩvi. Eye ka sole nda omanu va tala ohali. Embimbiliya li popiavo okuti, kosimbu eci Suku a limbuka okuti kulo kilu lieve kue yuka evĩho, “co vala vutima.” (Efetikilo 6:5, 6) Suku ka pongolokele. (Malakiya 3:6) Embimbiliya li lekisa okuti Suku wa siata oku ku tata.—Tanga 1 Petulu 5:7.
12, 13. (a) Momo lie tua siatela oku lekisa ocisola komanu vakuavo loku va tata ciwa, kuenda nye tu yevite vutima catiamẽla kohali ya siata oku pita voluali? (b) Momo lie tu kuetele ekolelo liokuti Suku o ka malako ohali yosi kuenda ekambo liesunga?
12 Embimbiliya li popia okuti, Suku wa tu lulika lesetahãlo liaye. (Efetikilo 1:26) Eci ci lomboloka okuti, Suku wa tu lulika lovituwa viwa ndevi viaye. Nda ove wa siata oku sumua eci o mola omanu va tala ohali ndaño ka va kuete eko, Suku o sumua vali calua eci a mola ovina viaco! Tua ci kũlĩha ndati?
13 Embimbiliya li tu longisa okuti, “Suku eye ocisola.” (1 Yoano 4:8) Ovina viosi Suku a linga, vi vetiyiwa locisola caye. Omo liaco, tua siata oku lekisa ocisola omo okuti, Suku ukuacisola. Sokolola epulilo eli: Nda ove wa kuatele unene, nda wa malako ohali yosi kuenda ekambo liesunga voluali lulo? Ocili okuti nda wa ci linga, momo o sole omanu. Nye ci popiwa catiamẽla ku Suku? Omo okuti eye o kuete unene kuenda o tu kuetele ocisola, o ka malako ohali yosi lekambo liesunga. O pondola oku kolela okuti olohuminyo via Suku via tukuiwa kefetikilo lielivulu lilo, vi ka tẽlisiwa! Pole, oco o kolele kolohuminyo viaco, o sukila oku kũlĩha ovina vialua viatiamẽla ku Suku.
SUKU O YONGOLA OKUTI U KŨLĨHA
14. Onduko ya Suku helie, kuenda tua kũlĩha ndati okuti tu sukila oku yi tukula?
14 Nda o yongola oku linga ekamba liomunu umue nye tete o sukila oku u sapuila? Tete, u sapuila onduko yove. Anga hẽ Suku o kuete onduko? Atavo alua esanda a siata oku longisa okuti, onduko yaye Suku ale Ñala. Olondaka evi ka vi lomboloka olonduko. Pole, vi lomboloka lika olonduko viesumbilo ndeci tua siata oku tukula omunu umue hati, “soma” ale “ombiali.” Suku o tu sapuila hati, onduko yaye Yehova. Osamo 83:18 yi popia ndoco: “Ove, onduko yove Yehova, ove, lika wove, Tõlo koluali luosi.” Asonehi Vembimbiliya va soneha onduko ya Suku olonjanja vialua. Yehova o yongola okuti o kũlĩha onduko yaye kuenda o yi tukula. Eye o ku sapuila onduko yaye oco o linge ekamba liaye.
15. Onduko Yehova yi lomboloka nye?
15 Onduko ya Suku okuti Yehova, yi kuete elomboloko lia velapo. Oyo yi lomboloka okuti, Suku o pondola oku tẽlisa olohuminyo viosi a linga, kuenda o pondolavo oku tẽlisa ocipango caye. Lacimue ci pondola oku u tateka. Yehova eye lika o kuete onduko yaco. *
16, 17. Nye ci lomboloka olondaka viokuti: (a) “Ukuonene Wosi”? (b) “Soma yonahũlũlua”? (c) “Ululiki”?
16 Ndomo tua konomuisa vocipama cilo kocinimbu cekũi lakuãla, Osamo 83:18 yi popia eci catiamẽla ku Yehova ndoco: “Ove, lika wove, Tõlo.” Elivulu Liesituluilo 15:3, li popia ndoco: “A Yehova, Suku Ukuonene Wosi, ovilinga viove vinene haivio vi komõhisa. Olonjila viove viesunga haivio viocili, a Soma yonahũlũlua.” Ondaka “Ukuonene Wosi” yi lomboloka nye? Yi lomboloka okuti, Yehova eye lika ukuonene wa velapo okuti, ka sokisiwa lomunu umue voluali luosi. Ondaka yokuti, “Soma yonahũlũlua,” yi lomboloka okuti, Yehova o kasi otembo ka yi pui. Osamo 90:2 yi lombolola okuti, Yehova o kasi tunde ka ku ci toke ka ku ci. Ovina viaco vi komõhisa calua!
17 Yehova eye Ululiki wetu. Elivulu Liesituluilo 4:11 li tu sapuila ndoco: “A Yehova Suku yetu, ove o sesamẽla oku tambula ulamba, lesivayo kuenda unene, momo ove wa lulika ovina viosi, ovio vi kasilili kuenda via lulikiwa omo liocipango cove.” Oku upisa kovangelo va kasi kilu, olombungululu vio kilu, apako a kasi voviti, kuenda olõsi vio vokalunga, ovina evi viosi Yehova wa vi lulika oco o vi sokolole!
O PONDOLA HẼ OKU KALA EKAMBA LIA YEHOVA?
18. Momo lie omanu vamue va siatela oku sima okuti ka va pondola oku kala akamba va Suku? Nye Embimbiliya li popia catiamẽla kondaka yaco?
18 Eci omanu vamue va tanga ovina viatiamẽla kovituwa vi komõhisa via Yehova, va kuata usumba, kuenda va sima ndoco: ‘Nda Yehova Suku ukuonene wa velapo, kuenda o kasi ocipãla, momo lie a siatela oku ndi tata?’ Yehova Suku o yongola hẽ okuti ove o kuata ovisimĩlo viaco? Sio. Yehova o yongola okuti amẽla kokuetu. Embimbiliya li tu sapuila okuti, Suku “ka kasi ocipãla letu.” (Ovilinga 17:27) Suku o yongola okuti ove amẽla kokuaye. Eye wa likuminya hati, o pondola oku ‘amẽla kokuove.’
19. (a) O pondola oku kala ndati ekamba lia Suku? (b) Ovituwa vipi via Yehova o sole calua?
19 O pondola oku kala ndati ekamba lia Suku? Yesu wa popia hati: “Omuenyo ko pui u lomboloka okuti ovo va ku kũlĩha okuti ove lika wu Suku yocili kuenda una ove wa tuma, Yesu Kristu.” (Yoano 17:3) Nda wamamako oku lilongisa, o pondola oku kũlĩha Yehova kuenda Yesu. Nda wa ci linga, o pondola oku kuata omuenyo ko pui. Tua lilongisa ale okuti, “Suku [eye] ocisola.” (1 Yoano 4:16) Pole, o kuetevo ovituwa vialua viwa. Embimbiliya li tu sapuila okuti Yehova eye “Suku yohenda, ukuacali, ukuakulivala konyeño, ukuacisola calua haeye ukuacili.” (Etundilo 34:6) Yehova ‘wa sunguluka haeye ukuakuecela.’ (Osamo 86:5) Eye ukuepandi, kuenda ukuacili. (2 Petulu 3:9; Esituluilo 15:4) O pondola oku lilongisa ovituwa vikuavo via Yehova, osimbu amamako oku lilongisa Embimbiliya.
20-22. (a) Tu amẽla ndati ku Suku nda ka tu pondola oku u mola? (b) Nye o sukila oku linga nda omanu vakuavo va yongola oku ku tateka oku lilongisa Embimbiliya?
20 Amẽla ndati ku Suku nda ku pondola oku u mola? (Yoano 1:18; 4:24; 1 Timoteo 1:17) Eci o tanga Vembimbiliya ovina viatiamẽla ku Yehova, o pondola oku u kũlĩha ciwa Ndomunu umue o letiwe. (Osamo 27:4; Va Roma 1:20) Osimbu amamako oku lilongisa ovina viatiamẽla ku Yehova, o pondola oku lekisa ocisola calua kokuaye, kuenda o pamisa ukamba wove laye.
21 O pondola oku kuata elomboloko liokuti Yehova eye Isietu. (Mateo 6:9) Eye wa tu ĩha omuenyo, kuenda o yongola okuti tu kuata ekalo liwa komuenyo. Eci oco isia umue ukuacisola a yonguila komãla vaye. (Osamo 36:9) Embimbiliya li tu longisa okuti, o pondola oku kala ekamba lia Yehova. (Tiago 2:23) Sokolola oku kala ekamba liaye. Yehova, Ululiki woluali luosi, o yongola okuti o linga ekamba liaye!
22 Omanu vamue va yongola okuti o liwekapo oku lilongisa Embimbiliya. Momo, va kuete usumba wokuti o ka siapo etavo liove. Pole, ku ka ecelele okuti umue oku tateka oku kala ekamba lia Yehova. Momo, eye Ekamba lia velapo o sukila oku kuata.
23, 24. (a) Momo lie o sukilila oku amamako oku linga apulilo? (b) Nye tu ka konomuisa vocipama ci kuãimo?
23 Osimbu amamako oku lilongisa Embimbiliya o ka limbuka ovina vimue okuti, ku kuete elomboloko liaco. Pole, ku ka kuate osõi yoku linga apulilo ale oku pinga ekuatiso. Yesu wa popia hati, tu sukila oku lekisa umbombe ndomãla vatito. (Mateo 18:2-4) Omãla va siata oku linga apulilo alua. Suku o yongola okuti o sanga atambululo. Omo liaco, lilongisa Embimbiliya lutate oco o limbuke okuti ovina o kasi oku lilongisa viocili.
24 Onjila ya velapo yoku kũlĩha Yehova, oku lilongisa Embimbiliya. Vocipama ci kuãimo, tu ka lilongisa esunga lieci Embimbiliya ka li sokisiwila lalivulu akuavo.
^ tini. 15 Nda Vembimbiliya liove ka mu sangiwa onduko Yehova, ale nda o yongola oku kuata alomboluilo akuavo atiamẽla kelomboloko liaco kuenda ndomo onduko ya Suku yi tukuiwa, tala Etosi 1 kesulilo lielivulu lilo.


text:
Ovimalẽho Vioku Lilongisa Embimbiliya
Ovimalẽho vioku lilongisa Embimbiliya vi ku kuatisa oku lilongisa lonjila yimue yiwa, yi sanjuisa kuenda yi vetiya.
OLONDAKA VIWA VI TUNDA KU SUKU!
Anga Suku o Kuete Onduko?
Suku o kuete olonduko vialua viesumbilo, oku kongelamo Tõlo, Ululiki, kuenda Ñala. Pole, onduko ya Suku Vembimbiliya ya tukuiwa eci ci pitahãla 7. 000 kolonjanja.
OLONDAKA VIWA VI TUNDA KU SUKU!
Anga Suku o Kuete Onduko?
Suku o kuete olonduko vialua viesumbilo, oku kongelamo Tõlo, Ululiki, kuenda Ñala. Pole, onduko ya Suku Vembimbiliya ya tukuiwa eci ci pitahãla 7. 000 kolonjanja.
Lilongisa Embimbiliya Lomunu Umue
Momo lie ndi Lilongisila Embimbiliya?
Embimbiliya li kasi oku kuatisa owiñi wakahandagalala voluali luosi oku sanga atambululo kapulilo a velapo komuenyo. O yongola hẽ oku kala pokati kowiñi waco?
Nye ci Lingiwa Velilongiso Limue Liembimbiliya?
Olombangi Via Yehova voluali luosi vi longisa ocali Embimbiliya poku kuama onumbi yimue ya leluka. Kũlĩha ndomo upange waco u lingiwa.
Pinga Elilongiso Liembimbiliya
Lilongisa Ocili Cembimbiliya Votembo ya ku Sungulukila.
Ovimalẽho Evi vi ku Kuatisa Oku Lilongisa Embimbiliya
Ceci tu Lilongisa Volovideo
Olonumbi Vioku Lilongisa
Ulala Wovipama:
Upa Esilivilo Kolohongele Vietu
Olohongele Viekongelo Violombangi Via Yehova
Sandiliya ocitumãlo tua siata oku liongoluila kuenda ndomo tu lingainga efendelo lietu.
Nye ci Lingiwa Vonjango Yusoma?
Kuende vonjango yaco Yusoma kuenda kũlĩhĩsamo ovina vi lingiwamo.
Ovimalẽho Vikuavo
O JW Library
Tanga kuenda lilongisa Embimbiliya poku kuama o Tradução do Novo Mundo. Sokisa ocisonehua cimue Lambimbiliya akuavo.
Ociseleko Calivulu vo Internet
Konomuisa olondaka Viembimbiliya vo Internet lekuatiso lialivulu Olombangi Via Yehova.


text:
OMUTALA WOMULAVI (WOKULILONGESWA) Kapepo 2017
Muna onothele mambulilongeswa okuhimbikila mu 3-30 ya Kakwenye yo 2017.
Kuatesako “Onongendi” “Okuumbila Jeova Nehambu”
Oñgeni tupondola okulongesa onondaka onongwa kovanthu vatilila motyilongo tyetu ankho vehei Jeova?
Kuatesako Ovana vo “Nongendi”
Inkha watilila motyilongo mahi una ovana, oñgeni upondola okuavela ovana vove omphitilo yokulilongesa konthele ya Jeova? Oñgeni vakuenyi vapondola okukukuatesako?
Wahayeke Ohole Yove Itepuluke
Ovakristau vamwe votyita tyotete ankho valekesile ohole yotete. Oityi tyipondola okupameka ohole yetu na Jeova?
“Okuti Ove Unthyole Vali Tyipona Ei?”
Jesus walongesa Simau Petulu konthele yovipuka yokupaka tete momuenyo hono?
Ehambu Litundilila Kokutyinda Omuenyo Wapepuka
Oityi tyalunda ovalinepi vamwe okutyinda omuenyo wapepuka? Oñgeni vetyilinga? Omokonda yatyi omatokolo avo eveetela ehambu?
LIFE STORY
Okuhapopi Nokuheiviko Katyinthyilika Okulongesa Vakuetu
Walter Markin keiviko, nogotyo wapopia konthele yehambu nononkhano onongwa akala nambo movilinga via Jeova Huku.


text:
Esapulo 101: Yesu wa Pondiwa
TALA ocina cĩvi ci kasi loku lingiwa! Yesu o kasi loku pondiwa. Va kasi loku u valela kuti. Vo valela lolopeleko povaka loko lomahi. Momo lie omanu va lingila ndoco Yesu?
Momo omanu vamue va suvukile Yesu. Wa kũlĩha hẽ omanu vaco? Umue pokati kavo, ungelo ũvi, Satana Eliapu. Eye wa linga okuti Adama la Heva va sinila Yehova. Kuenda Satana eye wa vetiya ovanyali va Yesu oku linga ungangala owu.
Ndaño muẽle ceci handi Yesu ka valeliwile kuti, ovanyali vaye vo lingaile ale ovina vĩvi. Ivaluka ndomo Yesu ambatiwa eci vo sanga vocumbo co Gesemane? Velie va kala ovanyali vaco? Ocili okuti, ovanyali vaco va kala asongui vetavo. Tu konomuisi eci ceya oku pita noke.
Eci Yesu ambatiwa lasongui vetavo, olondonge viaye via tila. Ovo va siapo Yesu lika liaye, kumue lovanyali vaye momo va kala lusumba. Pole upostolo Petulu la Yoano ka va tililile ocipãla. Va kala loku u kuama ocituanyima oco va tale eci cika pita la Yesu.
Ovitunda viambata Yesu ku Anasi u wa kala ocitunda cinene. Owiñi ka wa kailepo osimbu yalua. Noke Yesu vo wambata konjo ya Kayafa, ocitunda cinene. Asongui valua vetavo va liongoluila konjo yaye.
Yesu wa sombisiwa konjo ya Kayafa. Va nena omanu oco va popie ovina viuhembi viatiamẽla ku Yesu. Asongui vetavo va popia hati: ‘Yesu te wa pondiwa.’ Vo siyila kocipala, noke vo veta.
Osimbu ovina evi via kala oku pita, Petulu wa kala posamua yocitali. Omanu va siakala ondalu, omo kua kala oku linga ombambi yalua. Eci va kala loku yota, ufeko umue upika wamola Petulu kuenje wa popia hati: ‘Ulume u wa kalavo la Yesu.’
Petulu wa kumbulula hati: ‘Sio, hameko!’
Petulu wa likala olonjanja vitatu okuti eye ka kaile la Yesu. Olonjanja viosi eci vo pula eye wa likala muẽle okuti haciliko. Vonjanja yatatu, Yesu wa vandekela Petulu. Pole, Petulu wa sumuile calua omo a vangula uhembi. Noke wa lila calua, kuenje wa enda.
Votãlo, eci kuaca omẽle, ovitunda vinene viambata Yesu kekanga. Kuenje va kala loku likunda eci va kolinga. Noke vo wambata ku nguluvulu Pilato, soma yofeka ya Yudea.
Ovitunda via popia la Pilato hati: ‘Ulume u ũvi. Eye te wa fa.’ Noke lioku linga apulilo ku Yesu, Pilato wa popia hati: ‘So sangele leko.’ Noke Pilato wa tuma Yesu ku Herode Antipasi. Herode wa kala osoma yoko Galilea pole eye wa kala ko Yerusalãi. Herode ka muile lacimue cĩvi ci pisa Yesu. Omo liaco, wo tiuwiya ku Pilato.
Pilato wa yonguile oku yovola Yesu. Pole, ovanyali va Yesu va yonguile oku yovola omandekua yikuavo. Ulume waco Baraba, wa kala kaminyo. Ca kala ale kekumbi eci Pilato a nena Yesu posamua. Eye wa pulisa komanu hati: ‘Tali, soma Yene!’ Ovitunda vinene via kumbulula hati: ‘U wambata! A pondiwe! A pondiwe!’ Noke Pilato wa yovola Baraba. Kuenje Yesu vo wambata oco a pondiwe.
Yesu wa valeliwa kuti votãlo kekumbi. Kuenje ponele yaye pakala alume vavali olondingaĩvi, okuti va valeliwilevo kuti. Ka tu pondola oku va mola palo pociluvialuvia. Eci handi Yesu ka file, umue pokati kolondingaĩvi, wa popia laye hati: ‘Eci iñila vusoma wove, njivaluke.’ Yesu wo kumbulula hati: ‘Hu sapuila etaili okuti, oka kala lame vocumbo ceposo.’
Ohuminyo eyi ka yi sanjuisa? Wa kũlĩha ocumbo ceposo Yesu a kala loku vangula? Pi ca kala ocumbo ceposo eci Suku a fetika oku lulika ovina? Ocili okuti ca kala palo posi. Eci Yesu aka viala ndosoma kilu, eye oka pindula ulume waco oco a kale vocumbo ceposo palo posi. Ohuminyo yaco hẽ ka tu yi sanjukila?
Mateo 26:57-75; 27:1-50; Luka 22:54-71; 23:1-49; Yoano 18:12-40; 19:1-30.
Apulilo
- Helie o kuete ongole ya velapo yolofa via Yesu?
- Ovapostolo va linga nye eci Yesu ambatiwa lasongui vetavo?
- Nye ca pita konjo ya Kayafa ocitunda cinene?
- Momo lie Petulu a tundila loku lila?
- Eci Yesu a tiukila ku Pilato nye asongui va popia?
- Nye ca pita la Yesu Votãlo kekumbi? Kuenda ohuminyo yipi eye a linga kulume umue wa valeliwile kuti ponele yaye?
- Ofeka yokaliye Yesu a tukuile yika kala pi?
Apulilo akuavo
- Tanga Mateo 26:57-75.
Asongui va Yudea va lekisa ndati okuti vovitima viavo mua kala lika evĩho? (Mat. 26:59, 67, 68)
- Tanga Mateo 27:1-50.
Momo lie tu popela okuti oku likekembela kua Yuda ka kua kaile kuocili? (Mat. 27:3, 4; Mar. 3:29; 14:21; 2 Va Kor. 7:10, 11)
- Tanga Luka 22:54-71.
Nye tu lilongisila ku Petulu poku likala Yesu vuteke a pakuiwa yu ambatiwa? (Luka 22:60-62; Mat. 26:31-35; 1 Va Kor. 10:12)
- Tanga Luka 23:1-49.
Yesu wa li yeva ndati omo liungangala vo lingila? Kuenda nye tu lilongisilako? (Luka 23:33, 34; Va Rom. 12:17-19; 1 Pet. 2:23)
- Tanga Yoano 18:12-40.
Ndaño okuti Petulu wa konyohele omo liusumba womunu nye ci lekisa okuti lopo wamamako oku kala upostolo umue uwa? (Yoa. 18:25-27; 1 Va Kor. 4:2; 1 Pet. 3:14, 15; 5:8, 9)
- Tanga Yoano 19:1-30.
Ocituwa cipi ca sunguluka Yesu a lekisa kueci catiamẽla kovokuasi? (Yoa. 2:1, 2, 9, 10; 19:23, 24; Mat. 6:31, 32; 8:20)
Olondaka vipi vioku yula Yesu a popia poku fa kuaye vi lekisa okuti eye wa tẽla oku teyuila uviali wa Yehova? (Yoa. 16:33; 19:30; 2 Pet. 3:14; 1 Yoa. 5:4)


text:
OCIPAMA 3
Rahava wa Tavele ku Yehova
Tu sokololi okuti tu kasi volupale luo Yeriko. Olupale luaco lu kasi vofeka yo Kanana, muna okuti, omanu vaco ka va tava ku Yehova. Ukãi umue o tukuiwa hati Rahava wa kala volupale luaco.
Eci Rahava a kala umalẽhe, wa yevele ulandu wa Mose wa tepa o Kalunga ka Kusuka loku upa va Isareli vofeka Yegito. Eye wa yevavo ndomo Yehova a va kuatisa poku yaka lovanyali vavo. Noke wa yeva okuti, va Isareli va kala ocipepi lo Yeriko!
Rahava wa teyuila olondavululi momo wa tavele ku Yehova
Eteke limue koñolosi, alume vamue vavali va Isareli, va endele ko Yeriko oco va kũlĩhĩse olupale. Ovo va endele toke konjo ya Rahava. Eci va pitĩla, wa vatambula kuenje, wa va yekisa. Kuteke waco, soma yo Yeriko wa yeva okuti, volupale mua iñila olondavululi vimue via enda konjo ya Rahava. Omo liaco, soma wa tuma akuenje vaye velombe, oco va ka kuate olondavululi viaco. Pole, Rahava wa salamisa olondavululi kolusoka luonjo yaye kuenje, wa sapuila kakuenje va soma hati: ‘Olondavululi vieyile kulo, pole, via tunda ale volupale. Nda wa vi landuli, u vi sanga!’ Ove hẽ, wa kũlĩha esunga lieci Rahava a teyuilila olondavululi?— Momo wa kolelele Yehova, kuenda wa kũlĩhĩle okuti, eye wa laikele oku eca ofeka yo Kanana ku va Isareli.
Osimbu olondavululi ka via tundile konjo ya Rahava, via likuminya kokuaye hati, eye kumue lepata liaye va ka popeliwa poku nyõliwa kuolupale luo Yeriko. Ove hẽ, wa kũlĩha eci olondavululi vio sapuila okuti oco a sukilile oku linga?— Ovio, vio sapuila hati: ‘Tambula ukolo owu u kusuka, kuenda u kutila ponjanela yove. Nda wa cilinga, omanu vosi va kasi vonjo yove va ka popeliwa.’ Rahava wa pokola kolondaka olondavululi vio sapuila. Ove hẽ, wa kũlĩha eci ca pita noke?—
Noke yoloneke vimue, va Isareli va ñuala olupale ocingonja, pole, ka kua yevalele onjuela layimue. Vokuenda kuoloneke epandu, va ñuala olupale onjanja yimosi veteke. Pole, keteke liepanduvali, va ñuala olupale olonjanja epanduvali. Noke vosi yavo va kaluka lolukandi. Kuenje, Yehova wa tuñunya ovimano via ñualele olupale, toke eci via kupuka. Pole, onjo ya kala lukolo u kusuka ponjanela, ka ya kupukile! O lete hẽ, ulandu waco velitalatu?— Rahava kumue lepata liaye va popeliwa!
Ulandu wa Rahava u ku longisa nye?— Rahava wa tavele ku Yehova, omo liovina vikomohĩsa a lilongisa viatiamẽla kokuaye. O pondolavo oku lilongisa ovina vialua vikomohĩsa viatiamẽla ku Yehova. Ove hẽ, o tava kokuaye ndeci Rahava a linga?— Tua kũlĩha okuti, o tava!
TANGA VEMBIMBILIYA LIOVE
Yehosua 2:1-24; 6:1-5, 14, 15, 20-25
Va Heveru 11:31


text:
Natu Hopaenene Eitavelo Lavo | David
‘Olwoodi olaJehova’
DAVID okwa li te lifininike mokati kovakwaita ovo va li tava piti puye. Ova li tava monika va tila molwaashi otava di onhapo kolwoodi. Oshike mbela sha li she va tilifa? David otashi dulika a li a uda lwoikando ovakwaita tava endulula oshitya shimwe va tila. Ova li tava endulula edina lomulumenhu umwe. Omulumenhu oo iha tila okwa li a fikama mefilu, tashi dulika ta monika munene e dule ovalumenhu aveshe ovo David a mona.
David otashi dulika a li e wete kutya omolwashike ovakwaita va li ve mu tila, molwaashi omulumenhu oo wedina Goljat okwa li ta monika munene, omutongolume. Nokuli nongeenge a li ina humbata oilwifo yaye, okwa li e na ondjudo i dule yovalumenhu vavali vanene va tulwa kumwe. Ashike omulumenhu oo okwa li a homata neenghono, nokwa li e na eenghono dihapu, noku na owino wokulwa. Goljat okwa kala ta ingida ta shongo Ovaisrael. Diladila ashike ondaka yaye i li mokule noinene tai liendulula kefilu eshi ta sheke etangakwaita laIsrael nosho yo ohamba yavo Saul. Okwa li te va ula kutya naku dje omulumenhu e uye a lwe naye, opo olwoodi li xule. — 1 Samuel 17:4-10.
Ovaisrael nohamba Saul ova li va tila neenghono. David okwa li a uda kutya oshinima osho osha kala tashi ningwa oule womwedi. Omatangakwaita oo opavali, lOvafilisti nOvaisrael okwa kala a mwena ofimbo Goljat ta endulula lwoikando omasheko aye efiku nefiku. David okwa li a nyemata neenghono. Kasha li tuu shififa ohoni okutala ohamba yaIsrael novakwaita vayo, mwa kwatelwa ovamwainamati vatatu vaDavid va xuxwa koumbada! Momesho aDavid, omupaani oo Goljat okwa li ta ningi oshinima shinene shihe fi ashike okufifa ohoni etangakwaita laIsrael, okwa li ta sheke Kalunga kaIsrael, Jehova. Ndele mbela omunyasha David okwa li ta dulu okuninga po shike? Oshike hatu dulu okulihonga meitavelo laDavid? — 1 Samuel 17:11-14.
‘MU VAEKA, OSHESHI OYE NEE OU’
Natu ka taleni kwaasho sha li sha ningwa po tete fimbo David a li ina ka talela po vamwaina. David okwa li ta lifa eedi daxe efiku limwe fimbo kwa li taku wiwile momalufilu e li popepi naBetlehem. Okwa li omunyasha e na ondjelo iwa, tashi dulika a li e na natango omido omulongo nasha, e na oluvala lediya nomesho mahokwifa notaa ulike kutya oku na eendunge. Okwa li ha shiki okaxumbafeta pomafimbo oo a li ha kala e limwenenena. Ewapalo leshito laKalunga ola li le mu linyengifa, nokwa kala ta kulike owino wokushika omusika molwaashi okwa kala te lideula lwoikando. Ndele konguloshi imwe okwa li a ifanwa a ye keumbo, molwaashi xe okwa li e mu pumbwa meendelelo. — 1 Samuel 16:12.
Eshi a fika meumbo okwa hanga xe, Isai, ta popi nomushamane umwe omunamido, omuprofeti omudiinini wedina Samuel. Jehova okwa li e mu tuma a vaeke umwe movanamati vaIsai a ninge ohamba tai landula ko yaIsrael. Samuel okwa mona nale ovamwainamati vaDavid vaheyali ovo va kula, ashike Jehova okwa li e mu lombwela kutya ina hoolola nande oumwe womuvo. Ndele eshi David a fika, Jehova okwa li a lombwela Samuel a ti: ‘Mu vaeka, osheshi oye nee ou.’ Samuel okwa li a tuula oshanga yomaadi moipafi yovamwaina vaDavid ndele te mu vaeke momutwe. Okudja opo onghalamwenyo yaDavid oya li ya lunduluka eshi a vaekwa. Ombiibeli oya ti: ‘Omhepo yOmwene ye uya muDavid efiku tuu olo.’ — 1 Samuel 16:1, 5-11, 13.
Mbela David okwa li a hovela okulitangela ouhamba? Hasho, okwa li a teelela omhepo yaJehova i mu wilike opo a kale e shii kutya onaini e na okuhovela okuwanifa po oshinakuwanifwa osho shinene. Fimbo a teelela, okwa kala ta lifa eedi natango, ta longo oilonga yelininipiko. Oilonga ya tya ngaho okwa li he i longo nelitulemo nonouladi. Eedi daxe oda li da ponokelwa oikando ivali, konghoshi nokemwangha. David ka li ashike a kendabala okutaataa oilyani oyo, ndele okwa li e i lwifa opo a amene eedi daxe. Pomhito keshe, okwa li a dipaa oifitukuti oyo ya nyika oshiponga. — 1 Samuel 17:34-36; Jesaja 31:4.
Konima yefimbo, David okwa li a ifanwa natango. Ohamba Saul oya li ya uda kombinga yaDavid. Nonande Saul okwa li omukwaita omunaenghono, Jehova ka li vali e mu hokwa molwaashi ina dulika komalombwelo aYe. Jehova okwa li a kufa po omhepo yaye puSaul, ndele ohamba tai kala i na oikala ii, ya handuka, ya limbililwa vamwe noya hala okulongifa eenghono. Ngeenge omhepo oyo ii ya li muSaul, okwa li ashike ta dulu okungungumanekwa komusika. Ovalumenhu vamwe vaSaul ova li a uda kutya David oku shii okushika okahumbafeta nokulwa. Onghee hano, David okwa li a ifanwa, ndele ta ningi omushiki womusika waSaul womombala nomuhumbati woilwifo yaye. — 1 Samuel 15:26-29; 16:14-23.
Ovanyasha otava dulu okulihonga shihapu keitavelo laDavid moinima ei. Dimbuluka kutya okwa kala ha longifa efimbo laye mokuninga oinima oyo ye mu ehenifa popepi naJehova. Natango, okwa li a kulika nelididimiko ounghulungu oo ta dulu okulongifa nowe mu kwafela a mone oilonga. Komesho yaaishe, okwa efa omhepo yaJehova i mu wilike. Mbela oyo kai fi tuu oilihongomwa iwa kufye atushe! — Omuudifi 12:1.
“OVALUMENHU VA HA SHUSHUME MOLWAWINYA”
Ofimbo David a li ta longele Saul, luhapu okwa li ha shuna keumbo opo a ka life eedi, nomafimbo amwe okwa li ha kala ko efimbo lile. Fikulimwe Isai okwa li a tuma David a ka tale kutya ovamwainamati vatatu ovo va kula, ovo va li tava longo metangakwaita laSaul ove li po ngahelipi. David okwa li a dulika ndele ta kufa oinima oyo a li ta twaalele ovamwainamati a finda kEfilu lomwandi. Eshi a fika, okwa li a nyemata okumona omatangakwaita opavali e li monghalo oyo ya tongwa petameko loshitukulwa eshi. Omatangakwaita oo okwa li a taalelafana a tula pokati efilu olo linene nola ngolyoka. — 1 Samuel 17:1-3, 15-19.
David ka li a hokwa onghalo ya tya ngaho. Omolwashike etangakwaita laJehova Kalunga omunamwenyo li na okuya onhapo omolwokutila omulumenhu wongaho nomupaani? David okwa li e udite kutya Goljat ota sheke Jehova. Onghee hano okwa li a popya nexwamo novakwaita kombinga yokufinda Goljat. Ina pa pita efimbo lile, omumwainamati waDavid oo a kula, Eliab, okwa li a uda osho sha tongwa kuDavid. Eliab okwa hanyena ondenge yaye, ndele te mu lundile kutya okwe uya okutala olwoodi. Ashike David okwe mu nyamukula a ti: ‘Ame onda ninga shike? Onda pula ashike.’ Opo nee okwa popya nouladi kutya ota ka finda Goljat, fiyo Saul a lombwelwa eendjovo odo. Ohamba oya li ya pula David a etwe kuyo. — 1 Samuel 17:23-31.
David okwa popya eendjovo tadi tu omukumo ohamba kombinga yaGoljat ta ti: “Ovalumenhu va ha shushume molwa winya.” Saul novakwaita vaye ova li va teka omukumo neenghono omolwaGoljat. Otashi dulika va ninga epuko lopanhu mokuliyelekanifa nomulumenhu oo munene, tava faneke nghee mule e va dule kokule. Ova li tava diladila kutya omutongolume oo a homata ote ke va finda noupu. Ashike David ka li a diladila ngaho. Ngaashi hatu ka mona, okwa li a tala ko oupyakadi monghedi ya yooloka ko filufilu. Onghee hano, okwa li a tokola a ka lwife Goljat. — 1 Samuel 17:32.
Saul okwa li a hanyena David ta ti: “Ito dulu okuya kOmufilisti ou noku mu lwifa, osheshi oove omunyasha, ndelenee winya omukwaita okudja [kounyasha] waye.” Mbela David okwa li ngoo okaana shili? Hasho, ashike okwa li omunyasha natango nokuya moita, notashi dulika a li ta monika a nyashuka. Ashike David okwa li a shiivika nawa e li omukwaita omuladi notashi dulika a li pokuwanifa omido 20 pefimbo olo. — 1 Samuel 16:18; 17:33.
David okwa li a shilipaleka Saul mokuhokolola ashishe osho sha li sha ningwa po shi na sha nonghoshi nosho yo emwangha. Mbela okwa li te litade? Hasho. David okwa li e shii kutya omolwashike a findana momalwoodi oo. Okwa ti: “Omwene ou a xupifa nge meenyala donghoshi nomeenyala demwangha, Ye ota ka xupifa nge yo meke lOmufilisti ou.” Opo nee Saul okwa li a fya ounye ndele ta nyamukula ta ti: “Inda, Omwene na kale naave.” — 1 Samuel 17:37.
Mbela ino hala okukala u na eitavelo la fa laDavid? Ashike dimbuluka kutya eitavelo laDavid kala li ashike okukala wa hala okuninga oshinima shonhumba. Okwa kala e na eitavelo muKalunga nomolwaasho a li e na eshiivo nowino. Okwa li e shii kutya Jehova oku li Omwaameni omunahole nosho yo Omuwanifi womaudaneko. Ngeenge otwa hala okukala tu na eitavelo la tya ngaho, otwa pumbwa okutwikila okulihonga kombinga yaKalunga mOmbiibeli. Ngeenge otwa kala metwokumwe naasho twe lihonga, ohatu ka mona oidjemo iwa notashi ka pameka eitavelo letu. — Ovaheberi 11:1.
‘OMWENE OTE KE MU YANDJA MEKE LANGE’
Potete, Saul okwa li ta kendabala okudika David oilwifo yaye. Oya li ya faafana hanga naayo yaGoljat, ya ningwa moshivela shitilyana mwa kwatelwa oshikelelifo, ile okandjafa kokukelela oikuti. David okwa li a kendabala okweenda a djala oilwifo oyo inene ndele okwa li a didilika kutya ita dulu oku i longifa. Kali a deulilwa oukwaita, nomolwaasho ka li a ika okudjala oilwifo, unene tuu oikutu noilwifo oyo ya li hai djalwa kuSaul, oo a li mule e dule Ovaisrael aveshe. (1 Samuel 9:2) Okwe i dula mo ndele ta djala oikutu yaye oyo a ika, oyo ha djala ngeenge ta ka lifa opo a amene oimuna. — 1 Samuel 17:38-40.
David okwa li a humbata odibo yaye yokoufita, ondjato kepepe nosho yo okafuta. Okafuta otashi dulika ka li taka monika ka fa oshinima shongaho, ashike oka li oshilwifo sha kula. Oka li ke na okandjato kanini ke na eemwiya mbali dile doshipa, nomolwaasho oka li oshilwifo tashi wapalele omufita. Okwa li ha tula emanya mokapa oko ke li kokafuta, te ka dungaadungifa lwoikando ta endelele, ndele ta mangulula okamwiya kamwe nokuumba okamanya. Okafuta oko oka li haka pondola nomolwaasho ovakwaita omafimbo amwe va li hava longifa oufuta.
David okwa li e lilongekida okushakeneka omutondi waye. Otashi dulika David a li ta ilikana a mana mo eshi ta ende komunghulo womulonga mefilu ndele ta toola oumanya vanini vatano va lalakana. Opo nee ta i kolwoodi ta tondoka.
Mbela omutondi waye Goljat okwa li ta diladila ngahelipi eshi e mu mona? Ombiibeli oya ti: “Okwe mu dina, shaashi ye okwa li omunyasha muwa nolupe liwa.” Goljat okwa ingida ta ti: “Aame ombwa hamba, ove eshi to uya kuame noshiti?” Osha yela kutya okwa li e wete odibo yaDavid ndele ina mona okafuta. Okwa li a sheka David medina loikalunga yOvafilisti ndele ta ane kutya ota ka yandja oshimhu shaDavid keedila nokoifitukuti. — 1 Samuel 17:41-44.
Onghedi omo David a li a nyamukula otai ulike kutya okwa li e na eitavelo. Diladila ashike omunyasha David ta ula Goljat ta ti: “Ove to uya kuame u neongamukonda neonga nomukonda, ndelenee ame handi uya kuove medina lOmwene womatanga ovakwaita, Kalunga komatanga Ovaisrael, ou we mu sheka.” David okwa li e shii kutya oilwifo yopanhu inai fimanenena. Goljat kali a fimaneka Jehova Kalunga, na Jehova okwa li te ke mu katukila onghatu. Ngaashi David a popya, “olwoodi olOmwene.” — 1 Samuel 17:45-47.
David okwa li e wete kutya Goljat omunene noku na oilwifo inene. Ashike ka li a tilifwa koinima oyo. Kali a ninga ngaashi Saul netangakwaita laye. David ka li e liyelekanifa naGoljat. Ponhele yaasho, okwa li a yelekanifa Goljat naJehova. Goljat okwa li e na oule weemeta 2, 9 e dule ovalumenhu aveshe, ashike mbela okwa li munene e fike peni oku mu yelekanifa nOmunamapangelo aeshe? Ngaashi ovanhu aveshe, okwa li e fike pokapuka, oko taka dulu okudipawa kuJehova
David okwa li a tondoka a yuka komutondi waye, ndele ta kufa okamanya mokandjato kaye. Okwe ka tula mokafuta kaye ndele te ka dungaadunga lwoikando. Goljat okwa li ta ehene kuDavid, tashi dulika e li konima yomuhumbati woshikelelifo shaye. Omufika waGoljat otashi dulika wa li wa nyika oshiponga kuye molwaashi omuhumbati woshikelelifo shaye ka li ta dulu okuyelula oshikelelifo pombada opo shi amene omutwe womutongolume. David okwa li naanaa a hala okushoneka komutwe waGoljat. — 1 Samuel 17:41.
Hauxuuninwa David okwa umba okamanya. Diladila nee okafilu kenyenye oko ka li po eshi okamanya ka yuka kuGoljat. Nopehe na omalimbililo, Jehova okwa li a kwafela David a shoneke. Okamanya oko oka denga mombaba yoshipala shaGoljat ndele taka ningine mo. Omutongolume oo okwe lidenga pedu, a wila po oombe. Omuhumbati woshikelelifo otashi dulika a ya onhapo omolwoumbada. David okwa li a ehena popepi ndele ta kufa eonga laGoljat nokuteta ko nalo omutwe waye. — 1 Samuel 17:48-51.
Hauxuuninwa, Saul novakwaita vaye ova li va nyatipala. Ova li va ingida mokule nokutaataa Ovafilisti. Osho David a li a lombwela Goljat osho naanaa sha ningwa, eshi a ti: ‘Omwene ote ke mu yandja momake etu.’ — 1 Samuel 17:47, 52, 53.
Kunena, ovapiya vaKalunga ihava kufa ombinga moita yo venevene, molwaashi osha li ashike hashi ningwa mefimbo lonale. (Mateus 26:52) Ashike nande ongaho, otwa pumbwa okuhopaenena eitavelo laDavid. Nafye otwa pumbwa okutala ko Jehova e li omunhu wolela, Kalunga oo oye aeke e na okulongelwa nokutilika. Omafimbo amwe otashi dulika tu kale tu wete omaupyakadi etu makula neenghono, ashike omanini ngeenge otwe a yelekanifa neenghono daJehova inadi ngabekwa. Ngeenge otwa hoolola okulongela Jehova Kalunga nokukala tu na eitavelo muye ngaashi David, itatu ka tilifwa komashongo nokomaupyakadi. Jehova ota dulu okufinda keshe shimwe.


text:
OMBIIMBELI OHAYI LUNDULULA ONKALAMWENYO YAANTU
Onda li omuhahu nondi hole elongithonkondo
OMUMVO A VALWA: 1974
OSHILONGO MOKA A VALELWA: MEKSIKO
ONDJOKONONA: OMUGUNDJUKA GWOMIMVO OMULONGA NASHA NGOKA E HOLE ELONGITHONKONDO NOKUKONDJA MOMAPANDAANDA
ONAKUZIWA YANDJE:
Onda valelwa moCiudad Mante, oshitopolwa oshiwanawa shomoshilando Tamaulipas, Meksiko. Olundji aakalimo yamo ohaya gandja noye na ombili. Ihe shinikitha oluhodhi, molwaashoka omwa li mu udha omiyonena, osha li sha nika oshiponga noonkondo okukala mo.
Otwa valwa aamati yane, ngaye omutiyali kevalo. Aavali yandje oya shashitha ndje mongeleka yaKatoolika, nokonima yethimbo onda li handi kutha ombinga molwiimbo lwegongalo. Onda li nda hala okukala nda hokiwa kuKalunga, molwaashoka onda li nda tila noonkondo okupangulwa noku ka pya sigo aluhe moheli.
Sho ndi na oomvula ntano tate okwe tu thigi po. Shoka osha li sha nikitha ndje oluhodhi olunene nosha thigi ndje kaandi na iitya nomatumbulo. Kanda li ndi uvite ko kutya omolwashike e tu thigi po, oshoka otwa li tu mu hole unene. Meme okwa li ha ka longa uule woowili odhindji, opo e tu sile oshimpwiyu.
Omolwonkalo mono nda li, onde etha po osikola e tandi tameke okweendathana nuunona uukuluntu kungame. Oya longo ndje okutukana, okuhila omakaya, okuyaka nokukondja noongonyo. Molwaashono onda li ndi hole okupangela yalwe, ondi ilongo uudhano woongonyo, ompindi, onkandeka nosho wo okulongitha iilwitho. Onda kala ndi hole elongithonkondo sho ndi na omimvo omulongo nasha. Olundji onda li handi kutha ombinga momalugodhi gokukondja noondjembo, niikando oyindji onda li handi thigwa metente lyombinzi mepandaanda te hala okusa. Osha li hashi nikitha meme oluhodhi uuna ta adha ndje monkalo ya fa mpoka. Oha kutha ndje po meendelelo e ta fala ndje koshipangelo.
Sho nda li ndi na omimvo 16, omugundjuka gumwe, Jorge, ngoka a li kuume kandje sho twa li aanona, okwe tu talele po maandjetu. Okwe tu lombwele kutya ye Onzapo yaJehova nokwa hala okukundathana natse etumwalaka lya simana. Okwa tameke oku tu lombwela kombinga yaashoka i itaala, ta longitha Ombiimbeli. Inandi yi lesha nando onale, nonda li nda nyanyukwa okwiilonga kombinga yedhina lyaKalunga nelalakano lye. Jorge okwa pula a konakone Ombiimbeli natse, notwe shi taamba ko.
NKENE OMBIIMBELI YA LUNDULULA ONKALAMWENYO YANDJE:
Onda li nda pepelelwa sho ndi ilonga oshili kutya oheli kayi shi elongo lyopaMbiimbeli. (Episalomi 146:4; Omuuvithi 9:5) Sho nde shi tseya, inandi kala we ndi na uumbanda wokutila Kalunga, molwaashono nda tila oku ka pya moheli. Pehala lyaashono onda tameke oku mu tala ko e li Tate omunahole ngoka a halela oyana uuwanawa.
Sho nda tsikile nekonakonombiimbeli lyandje, onda mono kutya onda pumbwa okuninga omalunduluko monkalamwenyo yandje. Onda li nda pumbwa okukokeka uukwatya weifupipiko nokweetha po elongithonkondo. Omayele ngoka taga adhika mAakorinto yotango 15:33 oga kwathela ndje. Otaga ti kutya eendathano ewinayi “otali yonagula omikalo omiwanawa.” (NW) Onda li nda mono kutya ngele onda hala okulundulula onkalamwenyo yandje, onda pumbwa okweetha po okweendathana naantu mboka ye na enwethomo ewinayi. Onkeene onde etha po ookuume kandje yonale e tandi tameke okweendathana nookuume mboka yomegongalo lyashili lyopaKriste. Aantu mboka oye etha po omaukwatya gawo omawinayi. Inaye shi ninga taya longitha oongonyo nenge oonkondo, ihe omakotampango gOmbiimbeli.
Omayele galwe ga guma ndje, oongoka taga adhika mAaroma 12:17-19. Otaga ti: ‘Inamu mu shunithila uuwinayi. Ne yene kombinga yeni ningeni ashihe tamu shi vulu, mu kale nombili naantu ayehe. Inamu shunithila omuntu uuwinayi, oshoka enyolo otali ti kutya egeelo olyandje, ongame mwene tandi ka geela, Omuwa osho ta ti.’ Onde shi zimine kutya Jehova ota ka hulitha po okwaanuuyuuki momukalo gwe nopethimbo lye. Onde ende tandi etha po elongithonkondo kashonanakashona.
Itandi ka dhimbwa nando shoka sha li sha ningwa po ongulohi yimwe manga nda li tandi shuna kegumbo. Ongundu yaagundjuka aalongi yomuyonena moka nda li nale oya ponokele ndje, nomuwiliki gwawo okwa dhenge ndje kombunda, e ti igidha ta ti “Igamena mwene!” Pethimbo opo tuu mpono, onda galikana paufupi kuJehova, tandi mu pula a kwathele ndje ndi idhidhdimikile eponokelo ndyoka. Nonando onda li ndu uvite lela nda hala oku ya shunithila uuwinayi, pehala lyoku shi ninga, onde shi pondola okuza po puyo. Esiku lya landula onda tsakanene nomuwiliki gwongundu ndjoka. Onda kwatwa kongeyo nonda li nda hala oku mu shunithila uuwinayi, ihe onda galikana ishewe momwenyo kuJehova a kwathele ndje ndi ipangele. Onda li nda kumwa sho omugundjuka ngoka e ya kungame e ta ti: “Dhimina ndje po sho nde ku hindile ongulohi. Uushili owo kutya onda hala okukala nde ku fa. Onda hala okukonakona Ombiimbeli.” Onda li nda nyanyukwa sho nda li nda pangele ongeyo yandje. Onda pandula sho naye a hala okukonakona Ombiimbeli.
Shiyemateka, yaandjetu kaya li ya tsikile nokukonakona Ombiimbeli pethimbo ndyoka. Ihe onda ningi etokolo lya kwata miiti ndi tsikile okukonakona nokaandi ethe omuntu nenge sha shi imbe ndje oku shi ninga. Onda li ndi shi kutya okweendathana aluhe noshigwana shaKalunga otaku ka aludha iilalo yandje yopamadhiladhilo notaku kaleke ndje muukwanegumbo mboka nda pumbwa. Onda tsikile okuninga ehumokomeho, nomo 1991 onda ninginithwa ndi li Onzapo yaJehova.
NKENE OMBIIMBELI YA LUNDULULA ONKALAMWENYO YANDJE:
Onda li omuhahu, ndi hole okupangela yalwe nondi hole elongithonkondo. Ihe Oohapu dhaKalunga odha lundulula lelalela onkalamwenyo yandje. Ngashingeyi ohandi tseyithile kehe gumwe ngoka e na ohokwe okupulakena etumwalaka lyombili okuza mOmbiimbeli. Onda li nda mono uuthembahenda wokukala omulongi gwethimbo lyu udha uule womimvo 23.
Onda li nda longo iilonga yokwiiyamba uule wethimbo moshitayimbelewa shOonzapo dhaJehova moMeksiko. Onda tsakanene mo naClaudia, omugundjuka ependa, notwa yi naye mondjokana mo 1999. Onda li nda pandula Jehova sho a pe ndje kuume kopandjokana omudhiginini.
Otwa li twa longo pamwe megongalo lyElaka lyOkuudhika moMeksiko, tatu kwathele oombolo dhi ilonge kombinga yaJehova. Konima yethimbo, otwa li twa pulwa tu tembukile koBelize, tu ka longe aantu yako etumwalaka lyOmbiimbeli. Nonando katwa li twi indumbile iinima yopamaliko monkalamwenyo yetu, otwa li tu na ashihe shoka twa pumbwa, opo tu kale twa nyanyukwa. Onkalamwenyo yetu itatu ke yi lundulula niinima yilwe.
Konima yethimbo meme okwa tamekulula ekonakonombiimbeli lye e ta ninginithwa. Omumwamememati omukuluntu, omukulukadhi gwe noyana nayo ngashingeyi oye li Oonzapo dhaJehova. Yamwe yomookuume kandje yonale mboka nda li nda tseyithile etumwalaka lyUukwaniilwa ngashingeyi otaya longele wo Jehova.
Shinikitha oluhodhi, yaandjetu yamwe oya sa, molwaashoka inaya lundulula iikala yawo yokulongitha oonkondo. Ando onda landulile iikala yawo, otashi vulika ando nangame nda sa nale. Onda pandula sho Jehova a hilile ndje kuye nokaalongeli ye, mboka ya longa ndje neidhidhimiko nonombili okutula miilonga omakotampango gOmbiimbeli monkalamwenyo yandje.