text:
Nkhani Nambara 20: Dina Wakanjira mu Suzgo
Kasi waŵawona ŵanthu awo Dina wakuluta kukaŵacezgera? Wakuluta kukacezga na ŵasungwana ŵanyake ŵa mu caru ca Kenani. Kasi ŵadada ŵake, a Yakobe, ŵakondwenge na ici? Kuti tizgore fumbo ili, kumbuka umo Abrahamu na Yisake ŵakawonelanga ŵanakazi ŵa mu Kenani.
Kasi Abrahamu wakakhumba kuti mwana wake Yisake watore mwanakazi mu Kenani? Yayi, napacoko pose. Kasi Yisake na Rabeka ŵakakhumba kuti mwana wawo Yakobe watore mwanakazi wa mu Kenani? Yayi, ŵakakhumba cara. Kasi ukumanya cifukwa cake?
Cikaŵa cifukwa cakuti ŵanthu ŵa mu Kenani ŵakasopanga ŵaciuta ŵautesi. Ŵakaŵa ŵanthu ŵawemi yayi ŵakuti munthu wangatora panji kutengwako, ndiposo ŵakaŵa ŵanthu ŵawemi yayi kukolana nawo ubwezi. Ntheura tingasimikizga kuti Yakobe wakatenge wakondwenge yayi kuti mwana wake wakolane ubwezi na ŵasungwana ŵa mu Kenani.
Dina wakanjira nadi mu suzgo. Kasi wamuwona mwanalume uyo wakulaŵiska Dina pa cithuzithuzi apa? Zina lake ni Shekemu. Zuŵa linyake apo Dina wakaluta kukacezga, Shekemu wakamutora na kumucicizga kuti wagone naye. Ici cikaŵa cinthu ciheni, cifukwa ŵanalume na ŵanakazi awo ŵatorana ndiwo ŵekha ŵakwenera kugona pamoza. Cinthu ciheni ico Shekemu wakacita kwa Dina cikayambiska masuzgo ghanandi.
Ŵadumbu ŵa Dina ŵakati ŵapulika, ŵakakwiya comene. Simiyoni na Levi, ŵakakalipa comene mwakuti ŵakatora malupanga na kunjira mu msumba ndipo ŵakaŵasanga ŵanalume ŵa mu msumba mwamabuci. Iwo na ŵabali ŵawo ŵakakoma Shekemu na ŵanalume ŵanyake wose. Yakobe wakakwiya cifukwa ca cinthu ciheni ico ŵana ŵake ŵakacita.
Kasi masuzgo ghose agha ghakayamba wuli? Ghakayamba cifukwa cakuti Dina wakakolana ubwezi na ŵanthu awo ŵakapulikilanga cara malango gha Ciuta. Ise tingatemwa cara kukolana ubwezi na ŵanthu ŵantheura aŵa, asi nthena?
Genesis 34:1-31.
Mafumbo
- Nchifukwa wuli Abrahamu na Yisake ŵakatemwa yayi kuti ŵana ŵawo ŵatorane na ŵanthu ŵa caru ca Kenani?
- Kasi Yakobe wakazomerezga kuti ŵana ŵake ŵasungwana ŵakorane ubwezi na ŵasungwana ŵa ku Kenani?
- Kasi zina la mwanalume uyo wakulaŵiska Dina pa cithuzithuzi apa ninjani, nchivici ciheni ico wakacita?
- Nchivici ico ŵadumbu ŵa Dina, Simiyoni na Levi, ŵakacita ŵakati ŵapulika ico cikacitika?
- Kasi Yakobe wakakolerana na ivyo Simiyoni na Levi ŵakacita?
- Ni mwauli umo masuzgo agho ghakawira mbumba iyi ghakayambira?
Mafumbo ghanyake
- Ŵazgani Genesis 34:1-31.
Kasi Dina wakacezga na ŵana ŵanakazi ŵa mu caru ca Kenani kamoza pera? Longosorani. (Gen. 34:1)
Nchifukwa wuli tingayowoya kuti Dina wakawunangira dala umwali wake? (Gal. 6:7)
Kasi ŵawukirano lero ŵakusambirapo nchenjezgo wuli pa ivyo Dina wakacita? (Zinth. 13:20; 1 Kor. 15:33; 1 Yoh. 5:19)


c: text/html

text:
MUTU 14
Banja Linu Lingaŵa Lakukondwa
1, 2. Kasi Yehova wakukhumba kuti ŵanthu ŵakhalenge wuli mu banja?
YEHOVA CHIUTA ndiyo wakambiska nthengwa yakwamba. Baibolo likuti Chiuta wakalenga mwanakazi wakwamba ndipo “wakiza nayo kwa munthu.” Adamu wakakondwa chomene, ndipo wakati: “Uyu sono ntchiwangwa cha viwangwa vyane na nyama ya nyama yane.” (Genizesi 2:22, 23) Fundo iyi yikulongora kuti Yehova wakukhumba kuti ŵanthu ŵakutorana ŵakondwenge.
2 Chachitima ntchakuti ŵanthu ŵanandi ŵakukondwa yayi mu banja. Kweni Baibolo lili na ulongozgi uwo ungawovwira waliyose mu banja kuti wakondwenge.—Luka 11:28.
KASI YEHOVA WAKUKHUMBA KUTI ŴAFUMU ŴACHITENGE VICHI?
3, 4. (a) Kasi mfumu wakwenera kuchita wuli na muwoli wake? (b) Chifukwa wuli mfumu na muwoli ŵakwenera kugowokerana?
3 Baibolo likuti mfumu muwemi wakwenera kutemwa na kuchindika muwoli wake. Ŵerengani Ŵaefeso 5:25-29. Nyengo zose mfumu wakwenera kulongora kuti wakutemwa muwoli wake. Wakweneraso kuvikilira muwoli wake, kumupwelelera, na kuleka kuchita vinthu ivyo vingamupweteka.
4 Kweni kasi mfumu wakwenera kuchita wuli para muwoli wake wabudiska? Ŵafumu ŵakuphalirika kuti: “Lutilirani kutemwa ŵawoli ŵinu ndipo mungaŵanga ŵakali kwa iwo yayi.” (Ŵakolose 3:19) Ŵafumu, kumbukani kuti namwe mukubudiska. Ndipo para mukukhumba kuti Chiuta wamugowokeraninge, namwe mukwenera kugowokera muwoli winu. (Mateyu 6:12, 14, 15) Para mfumu na muwoli ŵakugowokerana, ŵakuŵa ŵakukondwa.
5. Chifukwa wuli mfumu wakwenera kuchindika muwoli wake?
5 Yehova wakukhumba kuti mfumu wachindikenge muwoli wake. Mfumu wakwenera kughanaghanira chomene ivyo muwoli wake wakukhumbikwira. Nkhani iyi njikuru. Para mfumu wakuchitira nkhaza muwoli wake, Yehova wangakana kupulika mapemphero ghake. (1 Petrosi 3:7) Yehova wakuwona kuti munthu uyo wakumutemwa ndiyo ngwakuzirwa kwa Iyo, kwali waŵe mwanalume panji mwanakazi.
6. Kasi mazgu ghakuti mfumu na muwoli ŵaŵenge “thupi limoza” ghakung’anamura vichi?
6 Yesu wakayowoya kuti mfumu na muwoli “mbaŵiriso yayi, kweni thupi limoza.” (Mateyu 19:6) Waliyose wakwenera kugomezgeka kwa munyake ndipo ŵakwenera yayi kwendana njomba. (Zintharika 5:15-21; Ŵahebere 13:4) Ŵafumu na ŵawoli ŵakwenera kukhorweskana pa nkhani za kugonana. (1 Ŵakorinte 7:3-5) Mfumu wakwenera kukumbuka kuti “palije munthu uyo wakutinkha thupi lake, kweni wakulilyeska na kulipwelelera.” Ndicho chifukwa mfumu wakwenera kutemwa muwoli wake na kumupwelelera. Ŵawoli ŵakukhumba chomene kuti ŵafumu ŵawo ŵaŵachitirenge lusungu na kuŵatemwa.—Ŵaefeso 5:29.
KASI CHIUTA WAKUKHUMBA KUTI ŴAWOLI ŴACHITENGE WULI?
7. Chifukwa wuli mu banja mukwenera kuŵa munthu wakuti walongozgenge?
7 Kuti banja lichitenge vinthu mwakukolerana, pakwenera kuŵa munthu wakuti walongozgenge panji kuti mutu. Pa 1 Ŵakorinte 11:3 Baibolo likuti: “Mutu wa mwanalume waliyose ni Khristu, mutu wa mwanakazi ni mwanalume, ndipo mutu wa Khristu ni Chiuta.”
8. Kasi muwoli wangalongora wuli kuti wakuchindika chomene mfumu wake?
8 Ŵafumu nawo mbanthu ndipo ŵakubudiska vinyake. Kweni para muwoli wakukolerana na ivyo mfumu wake wayowoya, vinthu vikwenda makora mu banja. (1 Petrosi 3:1-6) Baibolo likuti: “Muwoli wachindikenge chomene mfumu wake.” (Ŵaefeso 5:33) Kweni kasi muwoli wangachita wuli para wakupambana chisopa na mfumu wake? Naposo muwoli wakwenera kumuchindika chomene mfumu wake. Baibolo likuti: “Imwe ŵawoli mujilambikenge ku ŵafumu ŵinu, mwakuti usange ŵanyake mbambura kupulikira mazgu, ŵawojeke kwambura mazgu kwizira mu makhaliro gha ŵawoli ŵawo, chifukwa cha kuŵa ŵakaboni ŵakuwona na maso makhaliro ghinu ghatuŵa pamoza na ntchindi zikuru.” (1 Petrosi 3:1, 2) Ivyo muwoli wangachita vingawovwira mfumu wake kuti wapulikiske na kuchindika ivyo iyo wakugomezga.
9. (a) Kasi muwoli wangachita wuli para wandakolerane na ivyo mfumu wake wayowoya? (b) Kasi pa Tito 2:4, 5 pali fundo wuli iyo ŵawoli ŵakwenera kulondezga?
9 Kasi muwoli wangachita wuli para wandakolerane na ivyo mfumu wake wayowoya? Wakwenera kuyowoya maghanoghano ghake mwantchindi. Mwachiyelezgero, Sara wakayowoya fundo iyo Abrahamu wakakolerana nayo yayi, kweni Yehova wakaphalira Abrahamu kuti: “Pulikira mazgu ghake.” (Genizesi 21:9-12) Nkhanandi yayi kuti mfumu uyo wakusopa Yehova wayowoye fundo iyo yikususkana na Baibolo, ndicho chifukwa muwoli wakwenera kukolerana nayo. (Milimo 5:29; Ŵaefeso 5:24) Mwanakazi muwemi wakupwelelera banja lake. (Ŵerengani Tito 2:4, 5.) Para mfumu na ŵana ŵakuwona kuti mama wakulimbikira ntchito za panyumba, ŵamutemwenge na kumuchindika chomene.—Zintharika 31:10, 28.
10. Kasi Baibolo likuti wuli pa nkhani ya kupatukana panji kumazga nthengwa?
10 Nyengo zinyake ŵakutorana ŵakuchimbilira kuti nthengwa yimare panji ŵapatukane dankha. Baibolo likuti, “muwoli wangalekanga mfumu wake yayi” ndipo “mfumu wangamulekanga yayi muwoli wake.” (1 Ŵakorinte 7:10, 11) Pali masuzgo ghanyake ghakuru agho ghangapangiska ŵakutorana kupatukana dankha. Kweni kupatukana ni nkhani yikuru. Kasi nthengwa yingamara pa chifukwa wuli? Baibolo likuyowoya kuti nthengwa yingamara pekha para munyake mu nthengwa wagonana na munthu munyake padera pa uyo wali kutorana nayo.—Mateyu 19:9.
KASI CHIUTA WAKUKHUMBA KUTI ŴAPAPI ŴACHITENGE VICHI?
11. Kasi ŵana ŵakukhumba chomene vichi?
11 Ŵapapi mukwenera kuŵa na nyengo ya kuchezga na ŵana ŵinu. Ŵana ŵakukhumba chomene imwe. Kweni kuluska chilichose, ŵakukhumba kuti muŵasambizgenge za Yehova.—Dotoronome 6:4-9.
12. Kasi ŵapapi ŵakwenera kuchita wuli kuti ŵavikilire ŵana ŵawo ku ŵanthu ŵaheni?
12 Vinthu mu charu cha Satana ichi vikulutilira kuhenipa chomene ndipo pali ŵanthu ŵanyake awo ŵakukhumba kupweteka ŵana ŵithu. Nyengo zinyake ŵangaŵakolelera panji kuŵachitira vinthu vinyake vyauzeleza. Ŵapapi ŵanyake vikuŵasuzga kuyowoya na ŵana ŵawo nkhani zakugonana. Kweni ŵapapi ŵakwenera kuchenjezga ŵana ŵawo za ŵanthu ŵaheni aŵa ndipo ŵakwenera kuŵasambizga ivyo ŵangachita kuti ŵajivikilire. Ŵapapi mukwenera kuvikilira ŵana ŵinu. *—1 Petrosi 5:8.
13. Kasi ŵapapi ŵakwenera kuchita wuli pakusambizga ŵana ŵawo?
13 Ŵapapi ŵakwenera kusambizga ŵana ŵawo kuti ŵaŵe na nkharo yiwemi. Kasi mungasambizga wuli ŵana ŵinu? Ŵana ŵakukhumbikwira kuŵasambizga, kweni kuŵachitira nkhaza yayi. (Yeremiya 30:11) Ntchiwemi yayi kulanga ŵana ŵinu para mwakwiya. Mazgu ghinu ghaleke kuŵa nga “nkhulasa kwa lupanga” kuti muleke kuŵakhuŵazga. (Zintharika 12:18) Sambizgani ŵana ŵinu kuti ŵamanye uwemi wa kupulikira.—Ŵaefeso 6:4; Ŵahebere 12:9-11; wonani Mazgu Ghakuumaliro 29.
KASI CHIUTA WAKUKHUMBA KUTI ŴANA ŴACHITENGE VICHI?
14, 15. Chifukwa wuli ŵana ŵakwenera kupulikira ŵapapi ŵawo?
14 Nyengo zose Yesu wakapulikiranga Adada ŵake, nangauli nyengo zinyake chikaŵanga chakusuzga. (Luka 22:42; Yohane 8:28, 29) Yehova wakukhumba kuti ŵana nawo ŵapulikirenge ŵapapi ŵawo.—Ŵaefeso 6:1-3.
15 Mwaŵana, nanga nyengo zinyake mungawona kuti ntchakusuzga kupulikira ŵapapi ŵinu, mukwenera kukumbuka kuti para mukupulikira, Yehova kweniso ŵapapi ŵinu ŵakondwenge. *—Zintharika 1:8; 6:20; 23:22-25.
16. (a) Kasi Satana wangagwiliskira ntchito anjani kuti ŵamukopani kuti muchite viheni? (b) Chifukwa wuli ntchakuzirwa kusankha ŵabwezi awo ŵakutemwa Yehova?
16 Dyabulosi wangagwiliskira ntchito ŵanyinu na ŵanthu ŵanyake kuti ŵamukopani kuti muchite viheni. Satana wakumanya kuti para ŵana ŵanyinu ŵakumunyengelerani, vingamusuzgani kukana. Mwachiyelezgero, Dina, mwana wa Yakhobe wakaŵa na ŵabwezi awo ŵakatemwanga Yehova yayi. Ivi vikamuchemera masuzgo iyo na banja lake. (Genizesi 34:1, 2) Para muli na ŵabwezi awo ŵakutemwa Yehova yayi, ŵangamukopani kuti muchite vinthu ivyo Yehova wakutinkha. Ivi vingamuchemerani masuzgo kweniso vingapangiska kuti Chiuta na ŵa mu banja linu ŵaŵe na chitima. (Zintharika 17:21, 25) Lekani ntchakuzirwa chomene kuti muŵenge na ŵabwezi awo ŵakutemwa Yehova.—1 Ŵakorinte 15:33.
BANJA LINU LINGAŴA LAKUKONDWA
17. Kasi waliyose mu banja wakwenera kuchita vichi?
17 Para waliyose pa banja wakulondezga fundo za Chiuta, masuzgo ghakuchepa. Ipo para muli kutora, mutemwenge muwoli winu, kumuchitira nkhaza yayi. Para muli kutengwa, muchindikenge mfumu winu kweniso mujilambikenge kwa iyo. Muchitenge nga ni muwoli uyo wakuzunulika pa Zintharika 31:10-31. Para muli na ŵana, ŵasambizgani kuti ŵatemwenge Chiuta. (Zintharika 22:6) Para ndimwe dada, mulongozgenge “makora” banja linu. (1 Timote 3:4, 5; 5:8) Mwaŵana mupulikirenge ŵapapi ŵinu. (Ŵakolose 3:20) Mukwenera kukumbuka kuti waliyose mu banja wangabudiska, lekani mukwenera kujiyuyura na kupempha ŵanyinu kuti ŵamugowokerani. Mu Baibolo muli ulongozgi uwo waliyose mu banja wakwenera kulondezga.
^ ndime 12 Mungasanga fundo zinandi za umo mungavikililira ŵana ŵinu mu mutu 32 mu buku la Sambirani kwa Msambizgi Waluso, lakupharazgika na Ŵakaboni ŵa Yehova.
^ ndime 15 Ŵana ŵangaleka kupulikira ŵapapi ŵawo para ŵakuŵaphalira kuti ŵachite chinthu icho chikususkana na Dango la Chiuta.—Milimo 5:29.
Manyani Vinandi
Gomezgani Ciuta Kuti Muŵe Ŵakukondwa mu Nthengwa
Kujifumba mafumbo ghaŵiri kungamovwirani kuti vinthu visinthe mu nthengwa yinu.
Sopani Yehova mu Mbumba Yinu
Kasi mungacita wuli kuti nyengo iyo mukusopa na mbumba yiŵenge yakunozga?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
‘Welera, Ukhozge Ŵabali Ŵako’
PETROSI wakati wakana Yesu, wakalira comene. Nangauli mpositole uyu cikamuŵira cakusuzga kuti wambeso kucita makora mwauzimu, kweni Yesu wakakhumbanga kuti Petrosi wawovwire ŵanyake. Wakaŵa kuti wamuphalira kale kuti: “Para wawelera, ukhozge ŵabali ŵako.” (Luka 22:32, 54-62) Nyengo yikati yajumphapo, Petrosi wakaŵa yumoza wa mizati ya mpingo Wacikhristu wakwambilira. (Gal. 2:9) Mwakuyana waka, mwanalume uyo wakacitapo kale mulimo wa ulara, wangateŵeteraso pa mulimo uwu na kukhozga Ŵakhristu ŵanyake mwauzimu.
Ŵanji awo ŵakaŵa ŵalaŵiliri ŵali kulekeskeka mulimo uwu, ndipo ici cingapangiska kuti ŵajiwonenge kuti mbakutondeka. Julio, * uyo wakaŵa mulara kwa vilimika vyakujumpha 20 mu caru ca Bolivia, wakati: “Nkhatemwanga comene kunozgekera nkhani, kwendera ŵabali, na kuliska ŵabali na ŵadumbu mu mpingo. Mwamabuci, vyose ivi vikamara ndipo nkhaŵa na vicoko comene vyakuti nicite pa umoyo wane. Nkhasuzgika comene maghanoghano.” Pa nyengo yasono, Julio wali kwimikikaso kuŵa mulara.
“MUPIME KUTI NCHIMWEMWE PERA”
Msambiri Yakobe wakalemba kuti: “Mupime kuti nchimwemwe pera, ŵabali ŵane, para mukukumana na viyezgo ivi na ivi.” (Yak. 1:2) Apa, Yakobe wakayowoyanga za viyezgo ivyo tikusangana navyo cifukwa ca nthambuzgo kweniso kuwura kufikapo. Wakazunurapo makhumbiro gha thupi, kutemwera, na vinyake vyantheura. (Yak. 1:14; 2:1; 4:1, 2, 11) Para Yehova watilanga, vingatiŵinya comene. (Heb. 12:11) Kweni viyezgo vyantheura vikwenera kutipoka cimwemwe yayi.
Nanga ni para tili kulekeskeka udindo mu mpingo, ticali na mwaŵi wa kusanda ukuru wa cipulikano cithu na kulongora kuti tikutemwa Yehova. Kweniso tingaghanaghanira ivyo vikaticiska kuti tiŵe ŵalara. Kasi cikaŵa cifukwa cakuti tikakhumbanga candulo ca taŵene? Panji cikaŵa cifukwa cakuti tikutemwa Ciuta ndiposo tikusimikizga kuti mpingo ngwake kweniso ukukhumba kupwelelereka mwacitemwa? (Mil. 20:28-30) Ŵanji awo kale ŵakaŵa ŵalara, ŵakulutilira kucita uteŵeti wakupatulika mwakukondwa ndipo ŵakulongora kuti ŵakumutemwa nadi Yehova. Nanga ni Satana wakuwona kuti ŵakutemwa Yehova.
Themba Davide likati lacenyeka cifukwa cakuti likacita zakwananga zikuru, likazomera nchenyo ndipo likagowokereka. Davide wakimba kuti: “Ngwakutumbikika uyo majuvyo ghake ghagowokereka ndipo kwananga kwake kwawundika. Ngwamwaŵi munthu uyo Yehova walije kumukontholera ubendezi, mu mzimu wake mulije uryarya.” (Sal. 32:1, 2) Cilango ico Davide wakapokera cikamovwira kuti waŵe muliska muwemi wa ŵanthu ŵa Ciuta.
Kanandi, ŵabali awo ŵaŵaso ŵalara ŵakuŵa ŵaliska ŵawemi comene kuluska umo ŵakaŵira pakwamba. Mulara munyake wakati: “Sono nkhumanya makora umo ningawovwilira awo ŵapuvya.” Munyake wakati: “Sono nkhuzirwiska comene mulimo wane wa kuteŵetera ŵabali.”
KASI MUNGAŴASO MULARA?
Wamasalimo wakalemba kuti: “[Yehova] tiwacenyenge mazuŵa ghose cara.” (Sal. 103:9) Ntheura, tikwenera yayi kughanaghana kuti Ciuta wazamumugomezgaposo yayi munthu uyo wakacitapo zakwananga zikuru. Ricardo, uyo wakapokeka ulara pamanyuma pakuti waŵa mulara kwa vyaka vinandi, wakati: “Nkhakhuŵara comene na maubudi ghane. Kwa nyengo yitali, ivyo nkhaghanaghananga vyakuti ndine wambura kwenelera vikanitondeskanga kuti nambireso kuteŵetera ŵabali pa udindo wa ulaŵiliri. Nkhaŵavya nkhongono zakulongolera kuti ningaŵaso wakugomezgeka. Kweni cifukwa cakuti nkhutemwa comene kovwira ŵanji, nkhacitiskanga masambiro gha Baibolo, kukhwimiska ŵabali pa Nyumba ya Ufumu, na kuteŵetera nawo mu upharazgi. Ivi vikanovwira kuti niŵeso na nkhongono, ndipo pa nyengo yasono nili kwimikikaso kuŵa mulara.”
Para mubali wakusunga vyakusingo wangatondeka kuŵaso mulara. Nchakuzirwa comene kuŵa nga ni Davide, muteŵeti wa Yehova, uyo wakacimbiranga cifukwa ca Sauli, Themba lasanje. Davide wakakana kuwezgera Sauli. Wakacita nthena nanga ni apo mwaŵi ukasangika wakuti wawezgere. (1 Sam. 24:4-7; 26:8-12) Sauli wakati wafwa ku nkhondo, Davide wakalira nyifwa yake, ndipo wakati Sauli na Jonatani ŵakaŵa “ŵakutemweka [ndiposo] ŵawemi!” (2 Sam. 1:21-23) Davide wakasunga vyakusingo yayi.
Usange mukughanaghana kuti ŵabali ŵakamupulikiskani yayi panji ŵakamucitirani vinthu kwambura urunji, mungasunganga vyakusingo yayi. Mwaciyelezgero, William wakaŵa mulara kwa vyaka pafupifupi 30 mu Britain. Wakati walekeskeka ulara wakasungira ŵalara ŵanji vyakusingo. Kasi nchivici ico cikamovwira kuti wambeso kucita makora? Iyo wakati: “Nkhaŵazganga buku la Job ndipo nkhakhozgeka comene. Usange Yehova wakawovwira Yobu kuti waŵeso pa mtende na ŵabwezi ŵake ŵatatu ŵara, nane wanganovwira kuti niŵeso pa mtende na ŵalara aŵa.”—Job 42:7-9.
CIUTA WAKUTUMBIKA AWO ŴAŴASO ŴALARA
Usange mukaleka mwekha kuliska mskambo wa Ciuta, cingaŵa ciwemi kughanaghanira cifukwa ico mukacitira nthena. Kasi mukaleka cifukwa cakuti mukaŵa na masuzgo ghanandi? Kasi mukawona kuti vinthu vinyake ndivyo vikaŵa vyakuzirwa comene pa umoyo winu? Kasi ŵanji ŵakamukhuŵazgani? Vilije kanthu kuti suzgo likaŵa vici, kweni kumbukani kuti apo mukaŵa mulara, mukawovwiranga comene ŵanji. Nkhani zinu zikaŵakhozganga. Ciyelezgero cinu ciwemi naco cikaŵaciskanga, ndipo maulendo ghinu gha uliska ghakaŵawovwiranga kuti ŵazizipizgenge viyezgo. Mulimo winu pakuŵa mulara wakugomezgeka ukakondweskanga mtima wa Yehova na winu wuwo.—Zinth. 27:11.
Yehova wawovwira ŵanalume ŵanyake kuti ŵaŵeso ŵakukondwa, kweniso kuti ŵaŵeso na khumbo la kudangilira mu mpingo. Usange mukaleka mwekha kuteŵetera pa udindo wa ulara panji mukacita kulekeskeka, mungambiraso ‘kunwekera mulimo wa ulaŵiliri.’ (1 Tim. 3:1) Paulosi wakaleka cara ‘kulomba’ kuti Ŵakhristu ŵa ku Kolose ŵafike pa kumanya makora khumbo la Ciuta ‘mwakuti ŵendenge mwakwenelera Yehova na kumukondweska fikepo.’ (Kol. 1:9, 10) Usange muli kwimikikaso kuŵa mulara, thembani Yehova kuti ndiyo wamupani nkhongono, mtima wa kuzikira, na cimwemwe. Ŵanthu ŵa Ciuta ŵakukhumbikwira wovwiri wauzimu wa ŵaliska ŵacitemwa mu mazuŵa ghaumaliro agha. Kasi muli ŵakunozgeka ndiposo ŵakukhumbisiska kukhozga ŵabali ŵinu?
^ ndime 3 Mazina ghanyake mu nkhani iyi tabwelekerapo waka.


text: 20 Pa zuŵa lakwamba la sabata, Mariya wa ku Magadala wakiza ku dindi* mulenjilenji,+ apo kukaŵa kuchali chisi, ndipo wakawona kuti libwe lawuskikapo kale pa dindi.*+2 Ntheura wakachimbira na kwiza kwa Simoni Petrosi na kwa msambiri munyake uyo Yesu wakamutemwanga,+ ndipo wakati kwa iwo: “Fumu ŵayiwuskamo mu dindi,+ ndipo tikumanya chara uko ŵayiŵika.”3 Penepapo Petrosi na msambiri munyake yura ŵakanyamuka kuluta ku dindi.4 Ŵaŵiri aŵa ŵakamba kuchimbira, kweni msambiri munyake yura wakachimbira chomene kuluska Petrosi, ndiyo wakamba kufika ku dindi.5 Wakati wakotama, wakawona salu pera,+ kweni wakanjiramo chara.6 Penepapo Simoni Petrosi nayo wakafika, ndipo wakanjira mu dindi. Ndipo wakawona waka salu.7 Salu iyo yikaŵa ku mutu wake yikaŵa pamoza na salu zinyake chara, yikapetekeka na kuŵikika payekha.8 Msambiri yura wakadankha kufika ku dindi nayo wakanjira, ndipo wakawona na kugomezga.9 Pakuti ŵakaŵa kuti ŵandapulikiske lemba ilo likuti wakwenera kuwuka ku ŵakufwa.+10 Ntheura ŵasambiri ŵara ŵakawelera ku nyumba zawo.11 Kweni Mariya wakalutilira kwimilira kuwaro pafupi na dindi, wakaliranga. Apo wakaliranga, wakakotama na kulingizga mu dindi,12 ndipo wakawona ŵangelo ŵaŵiri+ ŵavwara vituŵa ŵakhala apo thupi la Yesu likagonekeka, yumoza ku mutu, munyake ku malundi.13 Ndipo ŵakati kwa iyo: “Wamwanakazi, ukulirachi?” Iyo wakati kwa iwo: “Fumu yane ŵayiwuskamo ndipo nkhumanya chara uko ŵayiŵika.”14 Wakati wayowoya ivi, wakang’anamuka ndipo wakawona Yesu wimilira, kweni iyo wakamanya chara kuti ni Yesu.+15 Yesu wakati kwa iyo: “Wamwanakazi, ukulirachi? Kasi ukupenja njani?” Iyo wakaghanaghananga kuti ni munthu uyo wakupwelelera munda, ntheura wakati kwa iyo: “Dada, usange mwamuwuskamo, niphalirani uko mwamuŵika, ndipo ine namumutora.”16 Yesu wakati kwa iyo: “Mariya!” Mariya wakang’anamuka, ndipo wakayowoya mu Chihebere kuti: “Raboni!” (ndiko kuti “Msambizgi!”)17 Yesu wakati kwa iyo: “Leka kudemelera kwa ine. Pakuti nichali nindakwere kwa Adada. Kweni luta kwa ŵabali ŵane+ ndipo ukati kwa iwo, ‘Nkhukwelera kwa Adada+ na Awiskemwe ndiposo kwa Chiuta wane+ na Chiuta winu.’”18 Mariya wa ku Magadala wakiza na kuphalira ŵasambiri makani agha, wakati: “Nayiwona Fumu!” Wakaŵaphaliraso ivyo Yesu wakayowoya.+19 Ili likaŵa zuŵa lakwamba mu sabata ndipo iyi yikaŵa nyengo ya mise. Ŵasambiri ŵakajijalira mu nyumba chifukwa cha kopa Ŵayuda. Yesu wakiza na kwimilira pakati pawo ndipo wakati kwa iwo: “Mtende uŵe namwe.”+20 Wakati wayowoya ichi, wakaŵalongora mawoko ghake na mbambo zake.+ Penepapo ŵasambiri ŵakasekelera pakuwona Fumu.+21 Yesu wakatiso kwa iwo: “Mtende uŵe namwe.+ Umo Adada ŵakanitumira,+ ndimo nane nkhumutumirani imwe.”+22 Wakati wayowoya ichi wakaŵaphutira mvuchi ndipo wakati: “Pokerani mzimu utuŵa.+23 Usange mukugowokera zakwananga za munthu waliyose, zakwananga zake zikugowokereka. Usange munthu waliyose mundamugowokere zakwananga zake, zakwananga zake zikhalilirenge.”24 Kweni Tomasi,+ yumoza wa ŵasambiri ŵake 12, uyo wakachemekanga Didimo, wakaŵa nawo chara apo Yesu wakiza.25 Ŵasambiri ŵanyake ŵakamuphalira kuti: “Tawona Fumu.” Iyo wakati: “Kwambura kuti nawona mabamba gha mizumali mu mawoko ghake, na kunjizga munwe wane mu mabamba gha mizumali na mu mbambo zake,+ nadi ningagomezga chara.”26 Sono pakati pajumpha mazuŵa 8, ŵasambiri ŵakaŵaso mu nyumba lumoza na Tomasi. Yesu wakanjira nangauli milyango yikaŵa yakujalika, ndipo wakimilira pakati pawo wakati: “Mtende uŵe namwe.”+27 Penepapo Yesu wakati kwa Tomasi: “Ŵika munwe wako apa, ndipo wona mawoko ghane, njizga woko lako mu mbambo zane, ndipo leka kukayika* kweni ugomezge.”28 Tomasi wakati kwa iyo: “Fumu yane na Chiuta wane!”29 Yesu wakati kwa iyo: “Pakuti waniwona, kasi wagomezga? Mbakukondwa awo ŵakuwona chara kweni ŵakugomezga.”30 Kuyowoya unenesko, Yesu wakachitaso vimanyikwiro vinyake vinandi pamaso pa ŵasambiri, ivyo vindalembeke mu mupukutu uwu.+31 Kweni ivi vyalembeka kuti imwe mugomezge kuti Yesu ni Khristu, Mwana wa Chiuta, ndiposo kuti para mwagomezga, muŵe na umoyo kwizira mu zina lake.+


text:
MUTU 118
Ŵakapindananga pa Nkhani ya Uyo Ni Mukuru
MATEYU 26:31-35 MARIKO 14:27-31 LUKA 22:24-38 YOHANE 13:31-38
YESU WAKAPELEKA ULONGOZGI PA NKHANI YA MAUDINDO
YESU WAKAYOWOYERATHU KUTI PETROSI WAMUKANENGE
ŴASAMBIRI ŴA YESU ŴAKUMANYIKWA NA CHITEMWA
Apo Yesu wakaŵa na ŵapositole ŵake pa usiku wake waumaliro, wakageziska malundi gha ŵasambiri. Apa wakaŵasambizganga kujiyuyura. Chifukwa wuli mphake kuti Yesu wakachita nthena? Chifukwa ntchakuti ŵapositole ŵakaŵa na suzgo. Nangauli ŵakaŵa ŵakujipeleka pa kusopa Chiuta, kweni mtima wawo ukaŵa pakuti ni njani mukuru pakati pawo. (Mariko 9:33, 34; 10:35-37) Usiku wenewura suzgo ili likawukaso.
Ŵapositole “ŵakamba kupindana chomene pa nkhani ya uyo ni mukuru pakati pawo.” (Luka 22:24) Yesu chitima chikwenera kuti chikamukora wakati wawona kuti ŵakupindanaso. Kasi wakachita wuli?
M’malo mwa kuŵakalipira ŵapositole chifukwa cha nkharo yawo, Yesu wakadumba nawo makora. Wakati: “Mathemba gha mitundu ghakuchita ufumu pa ŵanthu ŵawo, ndipo awo ŵali na mazaza pa iwo ŵakuchemeka Ŵachileraŵalanda. Kweni imwe mukwenera kuŵa nthena chara. . . . Pakuti mukuru ni nju, uyo wakurya pa thebulu panji uyo wakuteŵetera?” Kufuma apo, Yesu wakaŵakumbuska umo iyo wakachitiranga pamaso pawo, wakati: “Kweni ine nili pakati pinu nga ni uyo wakuteŵetera.”—Luka 22:25-27.
Nangauli ŵapositole ŵakaŵa ŵakutondeka mu vinyake, kweni ŵakamuleka yayi Yesu mu masuzgo ghanandi. Ntheura Yesu wakati: “Nkhuchita namwe phangano, nga umo Adada ŵachitira phangano na ine la ufumu.” (Luka 22:29) Ŵanthu aŵa ŵakalondezganga Yesu mwakugomezgeka. Yesu wakachita nawo phangano, kuŵasimikizgira kuti ŵazamuŵa mu Ufumu ndipo ŵazamwendeskera lumoza vinthu.
Nangauli ŵapositole ŵakaŵa na chigomezgo chiwemi ichi, kweni ŵakaŵa kuti ŵachali pa charu chapasi kweniso ŵambura kufikapo. Ntheura Yesu wakaŵaphalira kuti: “Satana wakukhumba mose imwe kuti wamupetani nga ni tirigu.” (Luka 22:31) Wakachenjezgaso kuti: “Mose mukhuŵarenge chifukwa cha ivyo vinichitikirenge usiku uno, pakuti kuli kulembeka kuti: ‘Nizamutimba muliska, ndipo mskambo wa mberere uzamumbininika.’”—Mateyu 26:31; Zekariya 13:7.
Petrosi wakajithemba, wakati: “Nanga ŵanyake wose ŵangakhuŵara chifukwa cha ivyo vimuchitikiraninge, ine nikhuŵarenge chara napachoko!” (Mateyu 26:33) Yesu wakaphalira Petrosi kuti wamukanenge pambere tambala wandalire kaŵiri usiku wenewuwo. Kweniso Yesu wakati: “Nakuŵeyelelera kwa Chiuta kuti chipulikano chako chileke kulopwa. Ndipo iwe, para wawelera, uzakakhozge ŵabali ŵako.” (Luka 22:32) Kweni Petrosi wakakana nipera, wakati: “Nanga kungaŵa kuti nifwenge namwe lumoza, nimukananinge chara napachoko.” (Mateyu 26:35) Ŵapositole ŵanyake wose nawo ŵakayowoya mwakuyana waka.
Yesu wakaphalira ŵasambiri ŵake kuti: “Nichali namwe kanyengo kachoko waka. Muzamunipenja, ndipo nga umo nkhayowoyera ku Ŵayuda kuti, ‘Uko nkhuluta imwe mungizako chara,’ nkhuyowoyaso kwa imwe sono.” Wakasazgirapo kuti: “Nkhumupani dango liphya, lakuti mutemwanenge, nga umo ine namutemwerani, ndimo namwe mutemweranenge. Usange mukutemwana, wose ŵamanyenge kuti ndimwe ŵasambiri ŵane.”—Yohane 13:33-35.
Petrosi wati wapulika kuti Yesu ŵaŵenge nawo kanyengo kachoko waka, wakafumba kuti: “Fumu, kasi mukuluta nkhu?” Yesu wakazgora kuti: “Uko nkhuluta unganilondezga sono yayi, kweni uzamunilondezga munthazi.” Petrosi wakazizwa, ndipo wakati: “Fumu, chifukwa wuli ningamulondezgani sono yayi? Nipelekenge umoyo wane chifukwa cha imwe.”—Yohane 13:36, 37.
Sono Yesu wakaŵakumbuska ivyo wakaŵaphalira apo wakatuma ŵapositole kukapharazga ku Galileya kuti ŵaleke kunyamura ndalama panji thumba la chakurya. (Mateyu 10:5, 9, 10) Wakaŵafumba kuti: “Kasi mukasoŵerwa kanthu?” Iwo ŵakazgora kuti: “Yayi!” Kweni kasi sono ŵakeneranga kuchita wuli? Yesu wakaŵaphalira kuti: “Uyo wali na kachikwama ka ndalama wayeghe, kweniso thumba la vyakurya, ndipo uyo walije lupanga waguliske laya lake lakuwaro na kugura lupanga. Pakuti nkhumuphalirani kuti icho chili kulembeka chikwenera kufiskika pa ine, chakuti, ‘Ndipo wakapendekera pamoza na ŵakuswa malango.’ Chifukwa vya ine ivyo vili kulembeka vikufiskika.”—Luka 22:35-37.
Yesu wakayowoyanga ivyo vikaŵa pafupi kuchitika apo ŵanthu ŵakamukhoma pa khuni pamoza na ŵaheni panji vigeŵenga. Pamasinda ŵalondezgi ŵake ŵazamutambuzgika. Ŵasambiri ŵakawona nga kuti mbakunozgeka, ndipo ŵakati: “Fumu, wonani, pano pali malupanga ghaŵiri.” Wakati kwa iwo: “Ngakukwana.” (Luka 22:38) Pakuti ŵakaŵa na malupanga ghaŵiri, Yesu wakasangirapo mwaŵi wa kuŵasambizgira sambiro linyake lakuzirwa.


text:
Malango
Copyright
© 2014 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania, Inc. All rights reserved.
Awo ŵakunozga na kuŵika vinthu pa webusayiti iyi mba Watchtower Bible and Tract Society of New York, Inc. (“Watchtower”). Vyose ivyo vili pa webusayiti iyi, ŵeneko mba Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania. Usange yayi, ŵakulongosora.
Mazina gha makampani (Trademarks)
Adobe, Adobe logo, Acrobat, na Acrobat logo, ni mazina gha kampani ya Adobe Systems Incorporated. iTunes na iPod ni mazina gha Apple Inc. Makampani ghanyake ghose ghakumanyikwa na trademark yake.
Malango gha Webusayiti Iyi
Mulondezgenge malango agha para muli pa webusayiti iyi. Para muli pa webusayiti iyi, ndikuti mwazomera kulondezga Malango ghose. Para mukuwona kuti mungalondezga yayi Malango agha, muleke kugwiliskira ntchito webusayiti iyi.
Kasi ni vichi ivyo mungachita pa webusayiti iyi? Mungaŵerenga mabuku, kukopera sumu na mavidiyo, kupulinta mabuku na vithuzithuzi, kweni kuguliska yayi. Ntheura para muli pa webusayiti iyi, londezgani Malango agha na ghanyake agho ghangaŵapo:
Ivyo mwatora pa webusayiti iyi, kuŵika pa Intaneti yayi (file-sharing site, panji social network);
Muleke kutora vinthu pa webusayiti iyi na kuŵika mu software yinyake;
Muleke kupangaso panji kukopera ivyo vili pa webusayiti iyi kuti muguliske, (nanga mungaleka kusangirapo phindu). Kweniso kugaŵizga yayi mapulogiramu ghakufuma pa webusayiti iyi;
Muleke kunjira pa webusayiti kuti mutorepo source code na kugaŵizga panji kuchita ukhuluku na kwiba vinthu ivyo vilipo (data mining, data extraction, na data harvesting);
Muleke kunanga vinthu pa webusayiti iyi panji kuyigwiliskira ntchito munthowa yambura kwenelera;
Muleke kugwiliskira ntchito webusayiti iyi munthowa yakuti mwambiske masuzgo, kujalira ŵanthu kuti ŵaleke kunjira pa webusayiti iyi, panji kuchita chilichose chakususkana na dango, panji kovwira ŵakhuluku;
Kuchitira bizinesi yayi webusayiti iyi.
Kuswa Malango
Para mwaswa Malango agha, ŵa Watchtower ŵazamuchitapo kanthu mwakuyana na dango. Para ŵawona kuti ntchakwenelera, ŵangamujalirani kuti muleke kunjiraso pa webusayiti iyi. Ŵangagwiliskira ntchito IP address yinu na kumujalirani kuti muleke kusanga webusayiti iyi. Kweniso ŵangapempha kampani iyo yikumovwirani kunjira pa Intaneti kuti yimujalirani, panji kumukakiskani.
Para Malango Ghasintha
Nyengo zinyake ŵa Watchtower ŵangasintha Malango ghanyake. Para ŵasintha waka Malango, ghakwamba kugwira ntchito nyengo yeneyiyo. Ntheura muwonenge Malango agha nyengo zose kuti mumanyenge para ghanyake ghasintha.
Malango gha Boma
Malango ghose pa webusayiti iyi, ngakukolerana na malango gha boma la U.S.A. mu chigaŵa cha New York. Ntheura para kungaŵa mulandu uliwose wakukhwaskana na Malango agha, ndikuti mulandu uwo wendenge kuyana na malango gha mu New York, U.S.A.
Dango Lambura Ntchito
Para khoti ladumura kuti dango linyake pa Malango agha ndambura ntchito, malango ghanyake ghalutilirenge kugwira ntchito. Para ŵa Watchtower ŵandakake munthu uyo waswa Malango agha, chikung’anamura kuti Malango ghaleka kugwira ntchito yayi panji kuti ŵalije nkhongono zakuchitirapo kanthu.
Malango Ghose Ngeneghagha
Malango agha ni phangano pakati pa imwe na ŵa Watchtower, ndipo ndigho mulondezgenge pakugwiliskira ntchito webusayiti iyi. Malango agha ghakunjira m’malo mwa agho ghakaŵako kumanyuma.


text: Salimo la Davide. Masikilu.*32 Ngwakukondwa uyo maubudi ghake ghagowokereka, uyo kwananga kwake kwabenekelereka.+2 Ngwakukondwa munthu uyo Yehova wandamusange na mulandu,+Uyo mu mzimu wake mulije upusikizgi.3 Nkhati nakhala chete kwambura kuphara kwananga kwane, viwangwa vyane vikaphapa chifukwa cha kutampha zuŵa lose.+4 Pakuti woko linu likaŵa lizito pa ine muhanya na usiku.+Nkhongono zane zikakamuka nga ni maji mu chithukivu cha chihanya. (Selah)5 Paumaliro nkhaphara kwananga kwane kwa imwe,Nkhabisa chara mphuvya zane.+Nkhati: “Nipharenge maubudi ghane kwa Yehova.”+Ndipo mukanigowokera mphuvya zane na zakwananga zane.+ (Selah)6 Lekani waliyose wakugomezgeka walombenge kwa imwe+Pa nyengo iyo mungasangika.+Ndipo nanga ni maji ghakututuka ghamusangenge chara.7 Ndimwe malo ghane ghakubisamamo.Munivikilirenge ku suzgo.+Munizingilizgenge na kapomezi ka chimwemwe chifukwa nawombokwa.+ (Selah)8 Imwe mwati: “Nikupenge mahara na kukusambizga nthowa iyo ukwenera kwendamo.+Nikulongozgenge na jiso lane.+9 Ungaŵanga wambura kupulikiska nga ni hachi panji myulu yayi,+Ivyo vikulongozgeka na vyakukolera panji chingwe chakwimiskiraKuti vize pafupi na iwe.”10 Vyakuŵinya vya muheni ni vinandi.Kweni uyo wakuthemba Yehova wakuzingilizgika na lusungu* lwake.+11 Sekelerani na kukondwera mwa Yehova, imwe ŵarunji.Chemerezgani na chimwemwe, mose ŵakunyoloka mu mtima.


text:
NKHANI YA PA CHIKOPI | NAMWE MUNGALIPULIKISKA BAIBOLO
Wovwiri Uwo Ulipo Kuti Mupulikiske Baibolo
Tiyelezgere kuti mwaluta ku charu chachilendo. Vyose ivyo mukuwona ni vyachilendo pera, ŵanthu, vyakuchita, vyakurya, na ndalama. Nyengo zinyake mungamba na kukwenyelera wuwo.
Ndimo vingaŵira para nkhakwamba kuŵazga Baibolo. Para mukuŵazga, mukupulika vinthu vyakale ivyo ni vyachilendo kwa imwe. Mukupulika vya ŵanthu ŵakuchemeka Ŵafilisiti, vyakuchita vya ŵanthu nga ‘nkhupalura vyakuvwara pakati,’ panji mukupulika vya chakurya chakuchemeka mana, kweniso ndalama yakuchemeka dirakima. (Ekisodo 16:31; Joshuwa 13:2; 2 Samuyeli 3:31; Luka 15:9) Vyose ivi vingaŵa vyakutimbanizga. Nga umo mungachitira para mwaluta ku charu chachilendo, kasi mungakondwa yayi usange munthu munyake wangamulongosolerani?
WOVWIRI UWO UKAŴAKO KALE
Baibolo likati lamba waka kulembeka m’ma 1500 B.C.E., Chiuta wakaŵawovwira ŵanthu kuti ŵalipulikiske. Mozesi wakaŵa mulongozgi wakwamba wa Israyeli, ndipo “wakamba kulongosora” ivyo vikalembeka.—Dotoronome 1:5.
Pakati pajumpha vyaka pafupifupi 1,000, pakaŵaso ŵasambizgi awo ŵakasambizganga ŵanthu Malemba. Mu 455 B.C.E., Ŵayuda ŵanandi, ŵalara na ŵana, ŵakawungana pa luŵaza mu msumba wa Yerusalemu. Pa ungano uwu, ŵasambizgi ŵara ‘ŵakaŵazga mwakukwezga mu buku lakupatulika.’ Kweni ŵakaŵazga waka yayi. “Ŵakawovwira ŵanthu kupulikiska ivyo vikaŵazgikanga.”—Nehemiya 8:1-8.
Pakati pajumpha vyaka 500, Yesu Khristu nayo wakachita ntchito iyi yakusambizga ŵanthu. Nakuti ŵanthu ŵakamumanyanga kuti ni msambizgi. (Yohane 13:13) Wakasambizganga pa mzinda, kweniso munthu waliyose payekha. Ulendo unyake wakayowoya na mzinda ukuru pa Upharazgi wa pa Phiri, ndipo “mizinda yikazizikika na kasambizgiro kake.” (Mateyu 5:1, 2; 7:28) Mu 33 C.E., Yesu wakayowoya na ŵasambiri ŵake ŵaŵiri apo ŵakalutanga ku muzi unyake kufupi na Yerusalemu. ‘Wakaŵalongosolera makora Malemba.’—Luka 24:13-15, 27, 32.
Ŵasambiri ŵa Yesu nawo ŵakasambizganga ŵanthu Mazgu gha Chiuta. Ulendo unyake, munthu wakufuma ku Etiyopiya wakaŵazganga nkhani yinyake mu Malemba. Msambiri Filipu wakafika pafupi, wakafumba kuti: “Kasi mukupulikiska ivyo mukuŵazga?” Muetiyopiya yura wakazgora kuti: “Ningapulikiska wuli kwambura kuti munthu wanilongozge?” Filipu wakamulongosolera munthu yura ng’anamuro la mazgu agho wakaŵazganga.—Milimo 8:27-35.
WOVWIRI UWO ULIPO MAZUŴA GHANO
Mazuŵa ghano, Ŵakaboni ŵa Yehova ŵakusambizga ŵanthu Baibolo mu vyaru 239. Ivyo ŵakuchita vikuyana waka na ivyo ŵakachitanga awo ŵakasambizganga ŵanthu Baibolo nyengo yakale. (Mateyu 28:19, 20) Sabata yiliyose, Ŵakaboni ŵakovwira ŵanthu ŵakujumpha 9 biliyoni kuti ŵapulikiske Baibolo. Ŵanandi awo ŵakuŵasambizga mbakuti ŵandasambirepo Chikhristu. Munthu wakulipira chilichose yayi kuti ŵamusambizge kweniso wangasambilira pa nyumba yake panji malo ghanyake agho mwenecho wasankha. Ŵanyake ŵakusambilira pa foni, pa kompyuta panji vinthu vinyake.
Kumanani na Ŵakaboni ŵa Yehova kuti ŵamuphalirani umo namwe mungasangira wovwiri uwu. Para mwamba kusambira, muwonenge kuti Baibolo ndakusuzga yayi kulipulikiska. Kweni ‘ndachandulo pa kusambizga, kuchenya, kunyoloska vinthu, na kulanga mu urunji,’ mwakuti ‘muŵe ŵakukwana, ŵakunozgeka kuchita mulimo uliwose uwemi.’—2 Timote 3:16, 17.
Manyani Vinandi
Chifukwa Wuli Mukwenera Kusambira Baibolo?
Baibolo likuzgora mafumbo ghakuzirwa gha ŵanthu ŵanandi pa charu chose. Kasi mukukhumba kuti mafumbo ghinu ghazgoreke?
Kasi Ŵakaboni ŵa Yehova Ŵakuchita Wuli Pakusambizga Ŵanthu Baibolo?
Ŵakaboni ŵa Yehova ŵakusambizga ŵanthu Baibolo kwaulere. Wonani umo ŵakuchitira.
Tikusambira Baibolo na Waliyose
Wonani mazgoro gha mafumbo 8 agho ŵanthu ŵakutemwa kufumba pa nkhani ya kusambira Baibolo.


text:
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
Baibolo la pa Intaneti
MALEMBA GHAKUPATULIKA MU MANG'ANAMULIRO GHA CHARU CHIPHYA
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
-
Mwana wavinjeru wakukondweska awiske (1)
-
Mawoko ghakutokatoka ghakusambazga (4)
-
Mu mazgu ghanandi muli ubudi (19)
-
Thumbiko la Yehova likusambazga (22)
-
Kopa Yehova kukusazgirako umoyo (27)
10 Ntharika za Solomoni.+
Mwana wavinjeru wakukondweska awiske,+
Kweni mwana uyo ntchindere wakuchitiska chitima anyina.
2 Usambazi wakuwusangira mu uheni ulije chandulo,
Kweni urunji ndiwo ukuthaska ku nyifwa.+
3 Yehova wamulekenge na njara chara murunji,+
Kweni muheni wamunorenge ivyo wakukhumba.
4 Mawoko ghakudelezga ghakukavuska,+
Kweni mawoko ghakutokatoka ghakusambazga.+
5 Mwana wamahara wakuwunjika vyakurya mu chihanya,
Kweni mwana wakulengeska wakugona tulo phwefu mu nyengo ya vuna.+
6 Vitumbiko vili pa mutu wa murunji,+
Kweni mulomo wa muheni ukubisa nkhaza.
7 Chikumbusko cha murunji chipokerenge thumbiko,+
Kweni zina la muheni livundenge.+
8 Uyo ngwavinjeru mu mtima wapokerenge ulongozgi,+
Kweni uyo wakuyowoya uchindere wasindilikenge.+
9 Uyo wakwenda mu kunyoloka wendenge mwakufwasa,+
Kweni uyo wakubendezga mendero ghake wamanyikwenge yekha.+
10 Uyo wakutinyira ŵanthu jiso lake wakuchema chitima,+
Ndipo uyo wakuyowoya uchindere wasindilikenge.+
11 Mulomo wa murunji ntchisimi cha umoyo,+
Kweni mulomo wa muheni ukubisa nkhaza.+
12 Thinkho ndilo likwambiska mphindano,
Kweni chitemwa chikubenekelera maubudi ghose.+
13 Vinjeru vikusangika pa milomo ya munthu wakupulikiska,+
Kweni uyo walije mahara, wakupokera chikoti pa msana.+
14 Ŵavinjeru ŵakusungilira ivyo ŵakumanya,+
Kweni mulomo wa chindere ukujichemera pharanyiko.+
15 Chuma cha munthu musambazi ni msumba wake wakukhora.
Pharanyiko la ŵakavu mbukavu wawo.+
16 Ivyo murunji wakuchita vikulongozgera ku umoyo.
Chandulo cha muheni chikulongozgera ku kwananga.+
17 Uyo wakukoleska chisambizgo ni nthowa ya ku umoyo,
Kweni uyo wakukana ntchenyo wakupuluska ŵanyake.
18 Uyo wakubisa thinkho lake wakuyowoya mautesi,+
Ndipo uyo wakuthandazga nkhani ziheni ntchindere.
19 Para mazgu nganandi, pakutondeka chara kuŵa ubudi,+
Kweni uyo wakukora milomo yake ngwakuchenjera.+
20 Lulimi lwa murunji luli nga ni siliva liwemi chomene,+
Kweni mtima wa muheni ngwawakawaka.
21 Milomo ya murunji yikuryeska ŵanandi,+
Kweni chindere chikufwa, chifukwa cha kuŵavya mahara.+
22 Thumbiko la Yehova ndilo likusambazga munthu,+
Ndipo wakusazgako vyakuŵinya yayi.
23 Nkharo yakulengeska yili nga ni maseŵero kwa chindere,
Kweni vinjeru ni vya munthu waumanyi.+
24 Chinthu icho muheni wakopa ndicho chimuwirenge.
Kweni murunji wapikenge ivyo wakukhumba.+
25 Para chimphepo chajumpha, muheni waŵengeposo chara.+
Kweni murunji ni lufura lwamuyirayira.+
26 Nga ni vinyo lakusasa ku mino, na josi ku maso,
Ndimo waliri munthu mukata kwa uyo wakumutuma.
27 Kopa Yehova kukusazgirako umoyo,+
Kweni vyaka vya muheni vidumulizgikenge.+
28 Ivyo murunji wakukhazga vikumupa chimwemwe,+
Kweni chigomezgo cha muheni chimalenge.+
29 Nthowa ya Yehova ni linga lakukhora kwa munthu wambura kafukwa,+
Kweni ni pharanyiko ku awo ŵakuchita viheni.+
30 Murunji wawiskikenge chara,+
Kweni muheni wakhalengeposo yayi pa charu chapasi.+
31 Mulomo wa murunji ukupambika vinjeru,
Kweni lulimi lwauryarya ludumulikenge.
32 Milomo ya murunji yikumanya icho ntchakukondweska,
Kweni mulomo wa muheni mburyarya pera.
Tumizgani
Tumizgani
Zintharika 10
Malemba Ghakupatulika mu Mang’anamuliro gha Charu Chiphya
https://www.jw.org/finder?docid=1001061103&Book=20&Chapter=10&wtlocale=TB&srcid=share
Chitumbuka
mailto:?body=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti%0a%0ahttps%3A%2F%2Fwww.jw.org%2Ffinder%3Fdocid%3D1001061103%26Book%3D20%26Chapter%3D10%26wtlocale%3DTB%26srcid=share&subject=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1001061103/univ/art/1001061103_univ_sqr_xl.jpg


text: 13 Sono Joshuwa wakaŵa muchekuru na wa vyaka vinandi.+ Ntheura Yehova wakati kwa iyo: “Wachekura, uli na vyaka vinandi. Kweni kwakhala charu chikuru chakuti chipokeke.*2 Charu icho chakhalako ni ichi:+ vigaŵa vyose vya Ŵafilisiti na Ŵageshuri wose+3 (kwambira apo Nayelo wakupatukana* kumafumiro gha dazi* kwa Eguputo m’paka ku mphaka ya Ekironi kumpoto, icho chikamanyikwanga kuti ntchigaŵa cha Ŵakenani),+ kusazgako chigaŵa cha mafumu ghankhondi agha gha Ŵafilisiti,+ Ŵagaza, Ŵaashidodi,+ Ŵaashikeloni,+ Ŵagati,+ na Ŵaekironi,+ kweniso cha Ŵaawimu+4 kumwera. Charu chose cha Ŵakenani, na Meyara, icho ntcha Ŵasidoni,+ m’paka ku Afeki, kukafika ku mphaka ya Ŵaamori.5 Charu cha Ŵagebala+ na Lebanoni yose kulazga kumafumiro gha dazi, kwambira ku Baala-gadi musi mwa Phiri la Heremoni kukafika ku Lebo-hamati,*+6 wose awo ŵakukhala mu chigaŵa cha mapiri, kwambira ku Lebanoni+ kukafika ku Misirefoti-mayimu,+ na Ŵasidoni wose.+ Niŵachimbizgenge panthazi pa Ŵaisrayeli.+ Uchipeleke kwa Israyeli kuŵa chiharo, nga umo nakuphalilira.+7 Sono ugaŵe charu ichi kuŵa chiharo cha mafuko 9 kweniso hafu ya fuko la Manase.”+8 Hafu yinyake ya fuko la Manase, Ŵarubeni, na Ŵagadi ŵali kupoka kale chiharo chawo icho Mozesi wakaŵapa kumafumiro gha dazi kwa Yorodani, nga umo Mozesi muteŵeti wa Yehova wakaŵapira:+9 kwambira ku Aroyeri,+ mumphepete mwa Dambo la Arinoni,+ na msumba uwo uli pakati pa dambo, na charu chose chapachanya pa mapiri cha Medeba kukafika ku Diboni,10 na misumba yose ya Sihoni themba la Ŵaamori, uyo wakawusanga mu Heshiboni, m’paka ku mphaka ya Ŵaamoni.+11 Kweniso Giliyadi na chigaŵa cha Ŵageshuri na Ŵamakati+ na Phiri lose la Heremoni na Bashani yose+ m’paka ku Saleka,+12 uthemba wose wa Ogi mu Bashani, uyo wakawusanga mu Ashitaroti na Edireyi. (Iyo wakaŵa waumaliro pa awo ŵakakhalapo pa Ŵarefayimu.)+ Mozesi wakaŵathereska na kuŵachimbizga.+13 Kweni Ŵaisrayeli ŵakaŵachimbizga yayi+ Ŵageshuri na Ŵamakati. Geshuri na Makati wakukhala pakati pa Israyeli m’paka lero.14 Fuko la Levi lekha ndilo wakalipako yayi chiharo.+ Chiharo+ chawo chikaŵa sembe zakotcha pa moto zakupeleka kwa Yehova Chiuta wa Israyeli, nga umo wakaŵalayizgira.+15 Mozesi wakapeleka chiharo ku fuko la Ŵarubeni kuyana na mbumba zawo.16 Chigaŵa chawo chikambira ku Aroyeri, mumphepete mwa Dambo la Arinoni, na msumba uwo uli pakati pa dambo, na charu chose chapachanya pa mapiri kufupi na Medeba,17 Heshiboni na matawuni ghose+ ghapachanya pa mapiri, Diboni, Bamoti-baala, Beti-baala-meyoni,+18 Yahazi,+ Kedemoti,+ Mefati,+19 Kiriyatayimu, Sibuma,+ na Zereti-shahara pa phiri la mu dambo,*20 Beti-peyori, vikhizga vya Pisiga,+ Beti-yeshimoti,+21 misumba yose ya pachanya pa mapiri na uthemba wose wa Sihoni themba la Ŵaamori, uyo wakawusanga mu Heshiboni.+ Mozesi wakamuthereska+ pamoza na ŵalongozgi ŵa ku Midiyani, Evi, Rekemu, Zuri, Huru, Reba,+ na ŵakaronga* ŵa Sihoni, awo ŵakakhalanga mu charu chira.22 Balamu+ mwana wa Beyori, uyo wakaloskanga,+ nayo Ŵaisrayeli ŵakamukoma na lupanga pamoza na ŵanyake wose awo ŵakakomeka.23 Mphaka ya Ŵarubeni yikaŵa Yorodani. Chigaŵa ichi chikaŵa chiharo cha Ŵarubeni kuyana na mbumba zawo, pamoza na misumba na vikaya vyake.24 Kweniso Mozesi wakapeleka chiharo ku fuko la Gadi, Ŵagadi kuyana mbumba zawo.25 Chigaŵa chawo chikambira ku Yazeri+ na misumba yose ya Giliyadi na hafu ya charu cha Ŵaamoni+ m’paka ku Aroyeri, kuthyana na Raba,+26 kweniso kwambira ku Heshiboni+ kukafika ku Ramati-mizipe na Betonimu, kwambira ku Mahanayimu+ kukafika ku mphaka ya Debiri,27 ndiposo mu dambo,* Beti-haramu, Beti-nimura,+ Sukoti,+ na Zafoni, na chigaŵa chose icho chikakhalako cha uthemba wa Sihoni themba la Heshiboni.+ Yorodani ndiyo yikaŵa mphaka kwamba kusika kwa Nyanja ya Kinereti*+ kumafumiro gha dazi kwa Yorodani.28 Ichi chikaŵa chiharo cha Ŵagadi kuyana na mbumba zawo, pamoza na misumba na vikaya vyake.29 Mozesi wakapelekaso chiharo ku hafu ya fuko la Manase, ku hafu ya fuko la Manase kuyana na mbumba zawo.+30 Chigaŵa chawo chikambiranga ku Mahanayimu,+ kutora Bashani yose, uthemba wose wa Ogi themba la Bashani, na mizi yose ya mahema ya Yayiri+ mu Bashani, matawuni 60.31 Ndipo hafu ya Giliyadi, Ashitaroti na Edireyi,+ misumba ya uthemba wa Ogi mu Bashani, yikapelekeka ku ŵana ŵa Makiri+ mwana wa Manase, ku hafu ya ŵana ŵa Makiri kuyana na mbumba zawo.32 Ivi vikaŵa viharo ivyo Mozesi wakaŵapa mu vidika vya Mowabu kusirya kwa Yorodani, kumafumiro gha dazi kwa Yeriko.+33 Kweni fuko la Levi, Mozesi wakalipako yayi chiharo.+ Yehova Chiuta wa Israyeli ndiyo chiharo chawo, nga umo wakaŵalayizgira.+


text:
KUPHARAZGA NA KUSAMBIZGA PA CHARU CHOSE
Africa
VYARU 58
UNANDI WA ŴANTHU 1,082,464,150
ŴAPHARAZGI 1,453,694
MASAMBIRO GHA BAIBOLO 3,688,959
Kupharazga pa Muthuthuthu
Mu matawuni gha kumwera kwa charu cha Benin, ŵanthu ŵanandi ŵakutemwa kwenda pa mithuthuthu yakulipira para ŵali pa ulendo. Mithuthuthu iyi ŵakuyichema kuti zems. Mupayiniya munyake wakanyengo zina lake Désiré wali kukakilira chakwimbira pa muthuthuthu wake na masipika ghaŵiri pafupi na mpando wa kasitomara. Nyengo zose pa chakwimbira ichi wakuŵikapo mabuku ghithu agho ŵali kughajambura ndiposo maseŵero gha mu Baibolo. Para munthu wakwera muthuthuthu wake, pakutora nyengo yayi, wakwamba kupulikizga chomene. Ŵanandi ŵakukondwa chomene na ivyo ŵakupulikizga mwakuti para ŵafika apo ŵakhumbanga kukhilira ŵakuchedwera dala kukhira panji ŵakukana kukhira m’paka ŵamalizge dankha kupulikizga. Désiré wakati: “Ningatemwa kuti ŵalipire na kuluta mwakuti nikwezge makasitomara ghanyake, kweni nkhuŵaleka kuti ŵamalizge kupulikizga chifukwa nkhumanya kuti makani ghawemi agho ŵakupulikizga ndigho ngakuzirwa chomene kuluska ndalama. Nakuti nkhugaŵira mabuku ghanandi pa muthuthuthu.”
Mwana Wachitatata
Nolla nkhamusungwana ka vyaka 6. Kakukhala ku Burundi pamoza na banja lakwake. Zuŵa linyake apo kukwake ŵakaphikanga chakurya, kukiza ŵanalume ŵaŵiri awo ŵakagwiranga ntchito pafupi na nyumba yakwake ndipo ŵakamupempha kuti ŵapaleko moto. Nolla, wakaŵa kuti wandayambe sukulu ndipo ndiyo wakasonkhanga moto uwu. Iyo wakaŵazomerezga kuti ŵapaleko moto. Pati pajumpha kanyengo, Nolla wakajuphanga pafupi na ŵanalume ŵara, ndipo wakawona kuti moto wura ŵakabuskiranga hona. Ivi vikamukwiyiska chomene, ndipo wakaŵaphalira kuti, “Nimanyenge kuti moto uwu muzamubuskira hona, mphanyi nangumupani yayi.” Nolla wakakumbukira kuti zuŵa linyake ku Nyumba ya Ufumu wakawona magazini iyo pakajambulika chithuzithuzi cha hona. Wakachimbilira ku Nyumba ya Ufumu kukatora Magazini ghaŵiri gha Gongwe la Mulinda gha Juni 1, 2014, agho mukaŵa nkhani yakukhwaskana na kukhweŵa hona. Nolla wakaweleraso kwa ŵanalume ŵara na kuŵapa Magazini agha ndipo wakaŵaphalira kuti ŵaŵazge nyengo yeneyiyo. Zuŵa linyake wakakumanaso nawo ŵanalume ŵara ndipo wakaŵagaŵira tumapepara twakuŵachemera ku ungano wa chigaŵa. Ŵanalume aŵa ŵakazizwa chomene na chitatata cha kamsungwana aka, ndipo ŵakasangikapo pa ungano mazuŵa ghaŵiri. Nyengo ya chakurya chamuhanya, Nolla wakaŵachema kuti ŵakalyere lumoza na banja lakwake. Ŵanalume ŵara ŵakakondwa chomene na ivyo ŵakawona na kupulika pa ungano ndipo ŵakamba kusambira Baibolo.
Kupharazga mu Jele
Ŵalara ku Liberia ŵakupharazga uthenga wa Ufumu mu majele na malo ghanyake uko boma likusungako ŵanthu ŵanandi. Yves, ni mupayiniya wapadera mu tawuni yikuru ya Monrovia, ndipo wakati: “Mu Malichi, ŵanthu ŵatatu mu jele ŵakaŵa ŵapharazgi ŵambura kubatizika. Ntheura ŵapharazgi wose ŵakakwana 6 pa Jele la Monrovia.” Kasi ŵapharazgi aŵa ŵakupharazga wuli mu jele? Yves wakati: “Pa Chitatu na Chisulo chilichose ŵakukumana na kuchita ungano wa kunozgekera uteŵeti. Kufuma apo, ŵakuzomerezgeka kwenda selo yiliyose kuphalirako ŵanyawo uthenga wakupembuzga wa mu Baibolo.” Ŵakayidi ŵanandi sono ŵakukondwa kusambira Baibolo na kwiza pa maungano agho ghakuchitika mwenemumo mu jele. Mubali wakwimira munthavi wakayowoya nkhani mu jele ili, ku ŵakayidi 79. Mu majele ghanyake 6 namo ŵanthu ŵakusambira Baibolo, ndipo ŵakayidi ŵakwamba kusintha nkharo yawo.
“Tikukhumba Wovwiri Mwaluŵiro”
Ŵabali ŵakayezgayezga chomene kuti ŵawovwire ŵakunweka awo ŵakukhala ku mizi yakutali kuti ŵafike pa Chikumbusko. Mwachiyelezgero, ŵenecho ŵa charu cha kumwera kwa Africa mbanthu ŵa mu thondo (Bushmen). Ŵanthu aŵa ŵali kuzgoŵera kukhala umoyo wambura kukhumba vinandi. Kweniso ŵakutemwa kwendakwenda. Ŵakukoma nyama na kupenja vyakurya. Pa nyengo ya Chikumbusko cha 2015, Glenn, uyo ni mupayiniya wapadera kumpoto kwa Namibia, wakanozga kuti Chikumbusko chikachitikire mu muzi wa ŵanthu aŵa. Muzi uwu uli pa mtunda wa makilomita 270 kufuma kumafumiro gha zuŵa kwa Rundu. Aka kakaŵa kachiŵiri kuti Chikumbusko chichitikire mu muzi uwu. Maulendo ghose ghaŵiri, ŵalara ŵa muzi ŵakazomerezga kuti Ŵakaboni ŵa Yehova ŵachitire chikumbusko mu khoti la muzi uwu kwambura kulipira chilichose. Nangauli kukawa chivula chikuru pambere chikumbusko chindambe na apo chikachitikanga, kweni pakiza ŵanthu ŵakukwana 232. Ŵanthu ŵa mu chigaŵa ichi ŵakuyowoya chiyowoyero chakuchemeka Khwe, ndipo para ŵakuyowoya ŵakulizga lulimi. Nkhani ya Chikumbusko yikayowoyeka mu Chingelezi na kuying’anamulira mu chiyowoyero cha Khwe. Pakuti palije Baibolo la chiyowoyero cha Khwe, mubali uyo wakayowoyanga nkhani wakalongoranga waka vithuzi para wakukhumba kulongosora malemba nga ni Yesaya 35:5, 6. Glenn, uyo wali na masambiro ghanandi mu chigaŵa ichi, wakati: “Vyaka viŵiri ivyo vyajumpha, nkhwiza kuno kamoza mwezi uliwose. Nkhujintha hema lane na kukhala kuno kwa tumazuŵa. Ŵanthu ŵanandi ŵakuchedwa kusambira unenesko chifukwa cha chiyowoyero ndiposo mtunda. Tikukhumba wovwiri mwaluŵiro. Apo nkhaluta ku ŵalaraŵalara ŵa muzi kukaŵaphalira kuti tikukhumba kuchitira Chikumbusko mu muzi wawo, yumoza wa iwo wakanipempha kuti tizenge malo ghakusoperapo mu muzi uwu. Wakati komiti yakulaŵilira muzi uwu yipelekenge malo ndipo yizengenge yekha nyumba yakusoperapo. Ise titumizge waka ‘muliska’ panji tisambizge yumoza wa iwo kuti waŵe muliska.”


text:
MUTU 11
“Nthengwa Yiŵenge Yakuchindikika”
“Sekelera na muwoli wa uphya wako.”
1, 2. Ni fumbo wuli ilo tidumbiskanenge, ndipo chifukwa wuli?
KASI muli kutora panji kutengwa? Para ndimo viliri, kasi muli ŵakukondwa mu nthengwa yinu panji mukukhalira waka masuzgo? Kasi chitemwa pakati pa imwe na munyinu wa mu nthengwa chili kuzizima? Kasi mukukhalira waka kuzizipizga mu nthengwa m’malo mwa kusangwa? Para ndimo viliri, ntchakuwonekerathu kuti mukudandawura kuti chitemwa icho mukaŵa nacho pakwamba chili kuzizima. Pakuti ndimwe Mkhristu, ntchakuwonekerathu kuti mukukhumba kuti nthengwa yinu yipelekenge ntchindi kwa Yehova, Chiuta uyo mukumutemwa. Mwantheura, mukufipa mtima na umo vinthu viliri sono ndipo mukukwenyelera chomene. Nangauli vili nthena, kweni lekani kughanaghana kuti palije icho mungachita.
2 Mazuŵa ghano, pali Ŵakhristu ŵanandi ŵakutorana awo kumanyuma ŵakakhaliranga waka masuzgo mu nthengwa yawo m’malo mwa kusangwa nayo. Kweni ŵakasanga nthowa yakukhozgera nthengwa yawo. Kasi namwe mungachita wuli kuti muŵenge ŵakukondwa mu nthengwa yinu?
KUSENDELERA KWA CHIUTA NDIPOSO KWA MUNYINU WA MU NTHENGWA
3, 4. Kasi ŵakutorana ŵangasendelera wuli kwa yumoza na munyake para ŵakufwilirapo kusendelera kwa Chiuta? Yowoyani chiyelezgero.
3 Imwe na munyinu wa mu nthengwa musendelerenge kwa yumoza na munyake usange mukuyezgayezga kusendelera kwa Chiuta. Chifukwa wuli? Wonani chiyelezgero ichi: Tiyelezgere kuti pali phiri ilo ndisani chomene musi kweni ndakufyota kuchanya. Mwanalume wimilira musi kulwande linyake, ndipo mwanakazi nayo wimilira kumphepete yinyake. Wose ŵakwamba kukwera phiri ili. Para waliyose wali musi mu phiri ili, wakuŵa kutali na munyake. Kweni para waliyose wakulutilira kukwera m’paka pachanya nkhanira, wakwamba kuŵa pafupi na munyake. Kasi mwaliwona sambiro lakukhozga mu chiyelezgero ichi?
4 Para mukufwilirapo kuti muteŵetere Yehova mwakukwana vingayana waka na kukwera phiri. Pakuti mukutemwa Yehova, mukufwilirapo kale kukwera phiri lakuyelezgera. Kweni para imwe na munyinu wa mu nthengwa mukupulikana yayi, vili nga ni para waliyose wakunjilira kwayekha pakukwera phiri. Sono kasi chikuchitika ntchivichi para mukulutilira kukwera? Ntchakuwonekerathu kuti pakwamba, mungatalikirana chomene. Ndipouli, para mwafwilirapo chomene kuti musendelere kwa Chiuta, icho chikuyana waka na kukwera phiri m’paka pachanya nkhanira, mbwenu musendelerenge pafupi na munyinu. Enya, kusendelera kwa Chiuta ndiyo ni nthowa yakwamba yakuti musendelelere kwa munyinu wa mu nthengwa. Kweni kasi mungachita wuli nthena?
Para tazilondezga, fundo za mu Baibolo zili na nkhongono ya kukhozga nthengwa
5. (a) Kasi nthowa yimoza yakusendelelera kwa Yehova na kwa munyinu wa mu nthengwa njakuti wuli? (b) Kasi Yehova wakuyiwona wuli nthengwa?
5 Nthowa yimoza ya umo mungachitira nga ni para mukukwera phiri, njakuti imwe na munyinu wa mu nthengwa mulondezgenge ulongozgi wakukhwaskana na nthengwa uwo uli mu Mazgu gha Chiuta. (Masalimo 25:4; Yesaya 48:17, 18) Mwantheura, ghanaghanirani ulongozgi wakudunjika uwo mpositole Paulosi wakayowoya. Wakati: “Nthengwa yiŵenge yakuchindikika na ŵanthu wose.” (Ŵahebere 13:4) Kasi ichi chikung’anamurachi? Mazgu ghakuti ‘kuchindikika’ ghakung’anamura kuti chinthu ntchapachanya ndiposo chakuzirwa. Umu ndimo Yehova wakuwonera nthengwa. Wakuyiwona kuŵa yakuzirwa.
KUTEMWA YEHOVA NDIKO KUKWENERA KUMUKHUŴILIZGANI
6. Kasi ulongozgi wakukhwaskana na nthengwa uwo Paulosi wakalemba ukulongorachi? Chifukwa wuli ntchakuzirwa kuukumbuka?
6 Pakuti ndimwe ŵateŵeti ŵa Chiuta, imwe na munyinu wa mu nthengwa mukumanya kale kuti nthengwa njakuzirwa ndiposo njakupatulika. Yehova ndiyo wakambiska nthengwa. (Ŵerengani Mateyu 19:4-6.) Ndipouli, usange panyengo yasono nthengwa yinu yili na masuzgo, ntchakukwana yayi kumanya waka kuti nthengwa njakuchindikika kuti imwe na munyinu mutemwanenge na kuchindikana. Ipo ntchivichi icho chingamovwirani kuti mutemwanenge na kuchindikana? Wonani mwakupwelelera umo Paulosi wakayowoyera pa nkhani ya ntchindi. Iyo kuti wakati “nthengwa njakuchindikika” yayi, kweni wakati “nthengwa yiŵenge yakuchindikika.” Apa Paulosi wakayowoyanga waka ivyo wakawona yayi kweni wakachiskanga. * Kukumbukira kuti Paulosi wakachiskanga kungamovwirani kuti mwambeso kutemwa munyinu wa mu nthengwa. Chifukwa wuli vili nthena?
7. (a) Ni malango wuli gha mu Malemba agho tikulondezga, ndipo chifukwa wuli? (b) Kasi pakuŵa uwemi wuli para tikupulikira?
7 Kwa nyengo yichoko ghanaghanirani umo mukuwonera malango ghanyake gha mu Malemba, nga ni dango lakukhwaskana na kuzgora ŵanthu kuŵa ŵasambiri panji lakuti tiwunganenge pamoza na kusopa. (Mateyu 28:19; Ŵahebere 10:24, 25) Mbunenesko kuti kulondezga malango agha kungaŵa kwakusuzga nyengo zinyake. Ŵanthu awo mukuŵapharazgira ŵangazgora mwamsinjiro, panji ntchito iyo mukugwira yingamuvuskani chomene mwakuti chingamuŵirani chakusuzga kuluta ku maungano Ghachikhristu. Nanga vingaŵa nthena, mukulutilira kupharazga uthenga wa Ufumu, ndipo mukuluta nipera ku maungano Ghachikhristu. Palije uyo wangamutondeskani, nanga waŵe Satana. Chifukwa wuli? Chifukwa kutemwa Yehova mwakufumira pasi pa mtima kukumupangiskani kuti mupulikire malango ghake. (1 Yohane 5:3) Kasi uwemi wa kuchita nthena ngwakuti wuli? Kuchitako mulimo wa kupharazga na kufika pa maungano kukumupangiskani kuŵa na mtende wa mu mtima ndiposo chimwemwe chifukwa mukumanya kuti mukuchita khumbo la Chiuta. Ndipo ivi vikuwezgeramo nkhongono mwa imwe. (Nehemiya 8:10) Kasi tikusambirapo vichi apa?
8, 9. (a) Ntchivichi chingatipangiska kupulikira fundo yakuti tichindikenge nthengwa, ndipo chifukwa wuli? (b) Ni fundo wuli ziŵiri izo tiwonenge sono?
8 Nga umo chifukwa cha kutemwa Chiuta mukupulikira malango ghakuti mupharazgenge na kuwungana nanga pangaŵa masuzgo, chifukwa cha kutemwa Yehova, mupulikirengeso dango la mu Malemba lakuti “nthengwa [yinu] yiŵenge yakuchindikika,” nanga ni para ichi chingawoneka chakusuzga. (Ŵahebere 13:4; Masalimo 18:29; Mupharazgi 5:4) Kweniso, nga umo Chiuta wakumutumbikirani para mukuyezgayezga kupharazga na kuwungana pamoza, Yehova wawonengeso na kumutumbikani para mukuyezgayezga kuchindika nthengwa yinu.
9 Ipo mungachita wuli kuti nthengwa yinu yiŵe yakuchindikika? Mukwenera kugega nkharo izo zingananga nthengwa. Mukweneraso kuchita vinthu ivyo vingakhozga nthengwa yinu.
GEGANI MAZGU NA NKHARO IYO YINGANANGA NTHENGWA
10, 11. (a) Ni nkharo wuli iyo yikuyuyura nthengwa? (b) Ni fumbo wuli ilo tikwenera kuliwonera lumoza na munyithu wa mu nthengwa?
10 Kumanyuma uku, muwoli munyake Wachikhristu wakati: “Nkhupempha Yehova kuti wanipe nkhongono zakuzizipizgira.” Kuzizipizga vichi? Wakalongosora kuti: “Mfumu wane wakunitimba na mazgu. Nkhuwoneka wambura vikomokomo, kweni mazgu ghakuŵinya agho wakutemwa kuniyowoyera, nga ghakuti ‘Ndiwe waka mphingo kwa ine’ panji ‘Nilije nawe ntchito,’ ghakunipangiska kuŵa na vikomokomo mu mtima.” Mudumbu uyu wakavumbura suzgo likuru, ilo nkhuyowoya mazgu ghakuŵinya mu nthengwa.
11 Ntchachitima chomene usange ŵakutorana awo Mbakhristu ŵakuyowoyerana mazgu ghankhaza, agho ghakwambiska vilonda ivyo vikupora luŵiro yayi mu mtima. Ntchakuwonekerathu kuti nthengwa iyo muli munthu uyo wakuyowoya mazgu ghakulasa njakuchindikika yayi. Kasi nthengwa yinu yikuchita wuli pa chigaŵa ichi? Nthowa yimoza yakuti mumanyire umo nthengwa yinu yiliri nkhufumba munyinu wa mu nthengwa. Mufumbani kuti, “Kasi mazgu agho nkhukuyowoyera ghakukukhwaska wuli?” Para munyinu wakuwona kuti kanandi mukumuyowoyera mazgu ghakuŵinya, mukwenera kuchitapo kanthu kuti musinthe nkharo yinu mwakuti vinthu viŵe makora.
12. Kasi kusopa kwa munthu kungaŵa wuli kwawaka pamaso pa Chiuta?
12 Kumbukani kuti ubwezi winu na Yehova ukukhwaskika na umo mukugwiliskira ntchito lulimi lwinu mu nthengwa. Baibolo likuyowoya kuti: “Usange munthu wakujiwona kuti wakusopa Chiuta kweni wakutondeka kukora lulimi lwake, wakupusika mtima wake, ndipo kusopa kwa munthu uyu nkhwawaka.” (Yakobe 1:26) Pali kukolerana pakati pa ivyo mukuyowoya na kusopa kwinu. Baibolo likukhozgera yayi fundo yakuti chikuru munthu wakuti wakusopa Chiuta, ivyo wakuchita pa nyumba nkhanthu yayi. Lekani kujipusika. Ivyo tikuyowoya ni nkhani yamaseŵera yayi. (Ŵerengani 1 Petrosi 3:7.) Mungaŵa na maluso panji mwamphu, kweni para mukuyowoyera dala mazgu ghakulasa kwa munyinu wa mu nthengwa, mukuyuyura nthengwa ndipo Chiuta wangawona kusopa kwinu kuŵa kwawaka.
13. Kasi yumoza mu nthengwa wangapweteka wuli maghanoghano gha munyake?
13 Ŵakutorana ŵakweneraso kuŵa maso kuti ŵaleke kupweteka maghanoghano gha munyawo mu nthowa zinyake. Wonani viyelezgero viŵiri: Mama wambura mwanalume wakutemwa kwimbira telefoni mubali wakutora mu mpingo kuti wafumbeko ulongozgi, ndipo ŵakudumbiskana nyengo yitali. Mubali wambura kutora wakutemwa kwendera lumoza na mudumbu wakutengwa mu uteŵeti wa m’munda sabata yiliyose. Mu viyelezgero ivi, ŵanthu ŵa mu nthengwa aŵa ŵangaŵa kuti ŵali na vilato viwemi, kweni kasi ivyo ŵakuchita vikhwaskenge wuli munyawo wa mu nthengwa? Mwanakazi uyo ivi vikamuchitikirapo wakati: “Chikuniŵinya chomene kumanya kuti afumu ŵane ŵakumalira nyengo yinandi kweniso ŵakuŵika chomene mahara kwa mudumbu munyake mu mpingo. Chikunipangiska kujiwona nga ndine wambura kuzirwa.”
14. (a) Kasi ni dango wuli lakukhwaskana na nthengwa ilo lili pa Genizesi 2:24? (b) Kasi tikwenera kujifumba vichi?
14 Ntchakupulikikwa kuti mudumbu uyu na ŵanji awo vinthu vyanthena ivi vikuŵachitikira vikuŵaŵinya chomene, chifukwa awo ŵali kutorana nawo ŵakupulikira yayi ulongozgi wa Chiuta wakukhwaskana na nthengwa. Ulongozgi uwu ukuti: “Mwanalume walekenge awiske na anyina na kubatikana na muwoli wake.” (Genizesi 2:24) Mbunenesko kuti awo ŵatora panji kutengwa ŵakuchindika nipera ŵapapi ŵawo; ndipouli, ndondomeko ya Chiuta njakuti munyawo wa mu nthengwa ndiyo wakwenera kuŵa pakwamba. Mwakuyana waka, Ŵakhristu ŵakutemwa ŵasopi ŵanyawo; ndipouli, uyo ŵali kutorana nayo ndiyo wakwenera kuŵa pakwamba. Mwantheura, usange Ŵakhristu ŵakutora panji kutengwa ŵakukhala nyengo yitali na ŵasopi ŵanyawo panji kuzgoŵerana nawo chomene, chomenechomene awo mbanalume panji ŵanakazi ŵanyawo yayi, ŵakunjizga mphepo mu nthengwa. Kasi ichi ndicho chikupangiska suzgo mu nthengwa yinu? Jifumbani kuti: ‘Kasi munyane wa mu nthengwa nkhumupa nyengo yakukwana, kuŵika mahara pa iyo, ndiposo kumupa chitemwa chakwenelera iyo pera?’
15. Kuyana na lemba la Mateyu 5:28, chifukwa wuli Ŵakhristu ŵakutorana ŵakwenera kugega kuzgoŵerana chomene na munthu uyo ni mwanalume panji mwanakazi wawo yayi?
15 Mwakusazgirapo, Ŵakhristu ŵakutorana awo ŵakuzgoŵerana chomene na ŵanthu awo mbanalume panji ŵanakazi ŵanyawo yayi, padera pa munyawo wa mu nthengwa, ŵakujiŵikira dala pa ngozi. Ntchachitima kuti Ŵakhristu ŵanyake awo ŵali mu nthengwa ŵali kwamba kudokera munthu munyake uyo ŵali kuzgoŵerana nayo chomene. (Mateyu 5:28) Ndipo kuzgoŵerana kwambura kwenelera uku kuli kupangiska kuti ŵachitenge vinthu ivyo vikuyuyura nthengwa panji kujumpha apa. Wonani ivyo mpositole Paulosi wakayowoya pa nkhani iyi.
“PAKUGONA PAŴENGE PAMBURA KUFIPIRWA”
16. Ni ulongozgi wuli wakukhwaskana na nthengwa uwo Paulosi wakapeleka?
16 Pamanyuma pakuti Paulosi wayowoya mazgu ghakuti “nthengwa yiŵenge yakuchindikika,” wakasazgirapo chenjezgo lakuti: “Pakugona paŵenge pambura kufipirwa, chifukwa Chiuta wazamweruzga ŵazaghali na ŵaleŵi.” (Ŵahebere 13:4) Mazgu ghakuti “pakugona” agho Paulosi wakayowoya, ghakung’anamura kugonana. Kugonana uku kukuŵa ‘kwambura kufipirwa’ panji kwakuzomerezgeka usange kukuchitika mu nthengwa pera. Antheura, Ŵakhristu ŵakupulikira ulongozgi wakupelekeka na Chiuta, uwo ukuti: “Sekelera na muwoli wa uphya wako.”
17. (a) Chifukwa wuli Ŵakhristu ŵakwenera kuwona uleŵi mwakupambana na umo charu chikuwonera? (b) Kasi tingalondezga wuli chiyelezgero cha Yobu?
17 Awo ŵakugonana na munthu munyake padera pa mfumu panji muwoli wawo, ŵakulongora kuti ŵakuyuyura chomene malango gha Chiuta. Mbunenesko kuti ŵanandi mazuŵa ghano ŵakuwona uleŵi kuti nkhwananga viŵi yayi. Ndipouli, Ŵakhristu ŵakwenera kutolera maghanoghano gha ŵanthu yayi pa nkhani ya uleŵi. Ŵakumanya kuti paumaliro, ni “Chiuta [uyo] wazamweruzga ŵazaghali na ŵaleŵi,” munthu yayi. (Ŵahebere 10:31; 12:29) Antheura, Ŵakhristu ŵaunenesko ŵakudemelera ku maghanoghano gha Yehova pa nkhani iyi. (Ŵerengani Ŵaroma 12:9.) Kumbukani kuti Yobu wakati: “Nachita phangano na maso ghane.” (Yobu 31:1) Enya, kuti ŵagege chinthu icho chingaŵalongozgera ku uleŵi, Ŵakhristu ŵaunenesko ŵakukanizga maso ghawo kuti ghaleke kulaŵisiska mwanalume panji mwanakazi uyo ŵandatorane nayo.—Wonani Vyakusazgirapo pa mutu wakuti Ivyo Baibolo Likuyowoya pa Nkhani ya Kupatana na Kupatukana.
18. (a) Kasi uleŵi nguheni wuli pamaso pa Yehova? (b) Kasi pali kukolerana wuli pakati pa uleŵi na kusopa vikozgo?
18 Kasi Yehova wakuwuwona wuli uleŵi? Dango ilo Chiuta wakapeleka kwa Ŵaisrayeli kwizira mwa Mozesi likulongora umo Yehova wakuwonera uleŵi. Mu Israyeli, uleŵi na kusopa vikozgo kukaŵa kwananga uko munthu wakakomekerangapo. (Levitiko 20:2, 10) Kasi mukuwona kukolerana pakati pa vinthu viŵiri ivi? Muisrayeli uyo wakasopanga vikozgo wakaswanga phangano lake na Yehova. Mwakuyana waka, Muisrayeli uyo wachita uleŵi wakaswanga phangano lake na mfumu panji muwoli wake. Wose ŵakaŵa ŵapusikizgi. (Ekisodo 19:5, 6; Dotoronome 5:9; ŵerengani Malaki 2:14.) Mwantheura, wose ŵakaŵanga na mulandu pamaso pa Yehova, Chiuta wakugomezgeka.
19. Ntchivichi chingapangiska munthu kuti wafwilirepo kukana uleŵi, ndipo chifukwa wuli?
19 Mbunenesko kuti Ŵakhristu ŵali pasi pa dango ilo Chiuta wakapeleka ku Ŵaisrayeli kwizira mwa Mozesi yayi. Ndipouli, para Ŵakhristu ŵakukumbuka kuti mu nyengo ya Ŵaisrayeli, uleŵi ukaŵa kwananga kukuru chomene, mbwenu ŵafwilirengepo kuleka kuwuchita. Chifukwa wuli? Wonani chiyelezgero ichi: Kasi munganjira mu tchalitchi, kujikama pasi, na kulomba panthazi pa chikozgo? Mungazgora kuti ‘Ine ningachita nthena yayi.’ Kweni kasi mungachita nthena usange munyake wangamupani ndalama zinandi? Mungazgora kuti, ‘Ntchambura mahara kuchita nthena.’ Enya nadi, kughanaghana waka za kumutaya Yehova mwa kusopa chikozgo nkhwakuseluska kwa Mkhristu waunenesko. Mwakuyana waka, Ŵakhristu ŵakwenera kuwona kuti ntchakuseluska kutaya Yehova Chiuta wawo, ndiposo munyawo wa mu nthengwa mwa kuchita uleŵi, nanga ŵangayezgeka wuli kuchita kwananga uku. (Masalimo 51:1, 4; Ŵakolose 3:5) Tikukhumba yayi kuchita chinthu icho chingapangiska kuti Satana wakondwe, na kuyuyura chomene Yehova ndiposo ndondomeko ya nthengwa iyo wali kunozga.
UMO MUNGAKHOZGERA NTHENGWA YINU
20. Ntchivichi chachitika mu nthengwa zinyake? Yowoyani chiyelezgero.
20 Padera pa kugega nkharo izo zingayuyura nthengwa, ni vichi ivyo mungachita kuti mwambeso kuchindika munyinu wa mu nthengwa? Kuti tizgore fumbo ili, nthengwa tiyitore nga ni nyumba. Ndipo mazgu ghawemi, vyakuchita vyamahara, na ntchindi izo ŵakutorana ŵakupana tivitore nga ni vitoweskero vya mu nyumba. Para muli paubwezi uwemi na munyinu wa mu nthengwa, nthengwa yinu yikuyana waka na nyumba iyo muli vitoweskero viwemi ndiposo vyakukondweska. Para chitemwa chinu chamara, vitoweskero ivi vikuwukamo, ndipo nthengwa yinu yikuŵa nga ni nyumba iyo mulije vitoweskero. Pakuti mukukhumba kupulikira dango la Chiuta lakuti “nthengwa yiŵenge yakuchindikika,” muchitengepo kanthu kuti munozge vinthu. Nakuti ntchakwenelera nadi kunozga panji kuwezgerapo chinthu icho ntchakuzirwa ndiposo chakuchindikika. Kasi mungachita wuli nthena? Mazgu gha Chiuta ghakuti: “Nyumba yikuzengeka na vinjeru, ndipo yikukhozgeka na umanyi. Chifukwa cha kumanya vinthu, vipinda vyake vikuzuzgika na mtundu wose wa usambazi wakuzirwa na wakukondweska.” (Zintharika 24:3, 4) Wonani umo mazgu agha ghangagwilira ntchito mu nthengwa.
21. Kasi mukuluta kwa nyengo mungakhozga wuli nthengwa yinu? (Wonaniso bokosi lakuti Kasi Ningachita Wuli Kuti Nthengwa Yane Yende Makora?)
21 Vinyake mwa vinthu vyakuzirwa ivyo vikuŵa mu nthengwa yakukondweska ni mikhaliro nga ntchitemwa chanadi, kopa Chiuta, na chipulikano chakukhora. (Zintharika 15:16, 17; 1 Petrosi 1:7) Vikupangiska nthengwa kuŵa yakukhora. Kweni kasi mwanguwona umo vipinda vya mu ntharika iyo yayowoyeka mu ndime 20 vikuzulira na vinthu vyakuzirwa? Vikuzura “chifukwa cha kumanya vinthu.” Enya, para mwazilondezga, fundo za mu Baibolo zili na nkhongono ya kusintha maghanoghano gha ŵanthu na kuŵapangiska kuti ŵambeso kutemwana. (Ŵaroma 12:2; Ŵafilipi 1:9) Antheura, nyengo yiliyose iyo imwe na munyinu wa mu nthengwa mukukhalira pasi na kudumbiskana mwakuzika fundo za mu Baibolo, nga ni lemba la zuŵa, panji nkhani ya mu Baibolo yakukhwaskana na nthengwa kufuma mu Gongwe la Mulinda panji Wukani! vili nga ni para mukusankha vitoweskero ivyo vingatoweska nyumba yinu. Para mu nthengwa yinu mukulondezga ulongozgi uwo tadumbiskana chifukwa cha kutemwa Yehova, vili nga ni para mukuŵika vitoweskero mu vipinda vya nyumba yinu. Chifukwa cha kuchita nthena, vitoweskero vinyake ivyo mukakondwanga navyo pakwamba vingaŵamoso mu nthengwa yinu.
22. Kasi para tikuchita chigaŵa chithu, chichitikenge ntchivichi?
22 Mbunenesko kuti pakukhumbikwa nyengo na kufwilirapo kuti muŵike vitoweskero ivi mu malo ghake. Ndipouli, para mukuyezgayezga kuchitapo chigaŵa chinu, mukhorwenge kumanya kuti mukupulikira dango la mu Baibolo lakuti: “Yambani ndimwe kulongora ntchindi ku ŵanyinu.” (Ŵaroma 12:10; Masalimo 147:11) Chakuluska vyose ntchakuti usange mukufwilirapo kuchindika nthengwa yinu, mujisungilirenge mu chitemwa cha Chiuta.
^ ndime 6 Nkhani yose yikulongora kuti apo Paulosi wakapelekanga ulongozgi pa nkhani ya nthengwa wakapelekaso ulongozgi unyake unandi ku Ŵakhristu.
Manyani Vinandi
Yehova Wangakhozga na Kuvikilira Nthengwa Yinu
Kasi mungachita vichi kuti mugege uzaghali?


text:
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
Baibolo la pa Intaneti
MALEMBA GHAKUPATULIKA MU MANG'ANAMULIRO GHA CHARU CHIPHYA
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
4 Wakambaso kusambizga mumphepete mwa nyanja, ndipo mzinda ukuru chomene ukawungana pafupi nayo. Ntheura wakakwera boti na kukhala pasi mu boti pataliko na mtunda, kweni mzinda wose ukaŵa pa mtunda, mumphepete mwa nyanja.+
2 Wakamba kuŵasambizga vinthu vinandi mu ntharika,+ ndipo pakuŵasambizga wakati:+
3 “Pulikani. Wonani, mulimi wakaluta kukaseŵa.+
4 Apo wakaseŵanga, mbuto zinyake zikawa mumphepete mwa nthowa, ndipo tuyuni twamudera tukiza na kurya.
5 Zinyake zikawa pa malibwe apo pakaŵavya dongo linandi, ndipo zikamera luŵiro chifukwa pakaŵavya dongo linandi.+
6 Kweni dazi likati lakwera, zikaŵawuka, ndipo zikafota chifukwa zikaŵavya misisi.
7 Mbuto zinyake zikawa pakati pa minga, ndipo minga zikakura na kuzifyolonganiska, ndipo zikapambika vipambi chara.+
8 Kweni zinyake zikawa pa dongo liwemi, ndipo zikamera na kukura. Zikamba kupambika vipambi, iyi vipambi 30, 60, na 100.”+
9 Ndipo wakayowoyaso kuti: “Uyo wali na makutu ghakupulika, wapulike.”+
10 Sono apo wakaŵa payekha, ŵasambiri ŵake 12 pamoza na ŵanthu ŵanyake ŵakamba kumufumba vya ntharika izi.+
11 Wakati kwa iwo: “Imwe mwapika mwaŵi wa kupulikiska chisisi chakupatulika+ cha Ufumu wa Chiuta, kweni awo ŵali kuwaro vinthu vyose vikuyowoyeka mu ntharika.+
12 Ntheura, nangauli kulaŵiska ŵangalaŵiska kweni ŵakuwona chara, nangauli kupulika ŵangapulika kweni ŵakumanya chara ng’anamuro lake. Ŵawelerenge chara kuti ŵapokere chigowokero.”+
13 Kweniso wakati kwa iwo: “Usange ntharika iyi mukuyipulikiska yayi, kasi mupulikiskenge wuli ntharika zinyake zose?
14 “Mulimi wakuseŵa mazgu.+
15 Mbuto izo zikawa mumphepete mwa nthowa ni ŵanthu awo mazgu ghakuseŵeka mwa iwo, kweni mwaluŵiro para ŵaghapulika, Satana wakwiza+ na kupoka mazgu agho ghaseŵeka mwa iwo.+
16 Mwakuyana waka, mbuto izo zikuseŵeka pa malibwe ni ŵanthu awo para ŵapulika waka mazgu, ŵakughazomera na chimwemwe.+
17 Ndipouli ŵalije misisi, kweni ŵakulutilira kanyengo kachoko, ndipo mwaluŵiro para suzgo panji nthambuzgo yawuka chifukwa cha mazgu, ŵakukhuŵara.
18 Paliso zinyake izo zikuseŵeka pa minga. Aŵa ni awo ŵapulika mazgu,+
19 kweni vyenjezgo+ vya nyengo yino na nkhongono yakupusika ya usambazi+ na makhumbiro+ gha vinthu vinyake vyose vikunjira na kufyolonganiska mazgu, ndipo ghakuŵa ghambura vipambi.
20 Paumaliro, izo zikaseŵeka pa dongo liwemi ni awo ŵakupulika mazgu na kughapokelera makora na kupambika vipambi 30, 60, na 100.”+
21 Wakatiso kwa iwo: “Kasi ŵanthu ŵakutora nyali na kuyibenekelera na chidunga panji kuyiŵika kusi ku bedi? Asi ŵakuyiŵika pa chakuŵikapo nyali?+
22 Pakuti palije chinthu chakubisika icho chizamuleka kuvumbukwa. Palije chinthu icho chabenekelereka icho chizamuleka kubenekulika.+
23 Yose uyo wali na makutu ghakupulika, wapulike.”+
24 Wakayowoyaso nawo kuti: “Ŵikaniko mahara ku ivyo mukupulika.+ Mweso uwo mukupimira, ndiwo muzamupimikirapo, enya, vinandi vizamusazgikako kwa imwe.
25 Chifukwa uyo wali navyo, vinandi vizamupika kwa iyo.+ Kweni waliyose uyo walije, wazamupokeka nanga ni icho wali nacho.”+
26 Ntheura wakalutilira kuyowoya kuti: “Ufumu wa Chiuta ukuyana na munthu uyo wakuseŵa mbuto mu dongo.
27 Wakugona usiku na kuwuka mulenji, ndipo mbuto yikumera na kukura. Kweni mwenecho wakumanya chara umo yikumelera.
28 Dongo lekha likupambika vipambi pachokopachoko, chakwamba phekesi, kufuma apo mphonje, paumaliro mphuzi zakukhoma ku mphonje.
29 Kweni para mbuto zakhoma, mwaluŵiro wakuvuna na chigelo, chifukwa nyengo ya vuna yiza.”
30 Ndipo wakayowoyaso kuti: “Kasi tingawuyaniska na vichi Ufumu wa Chiuta, panji tingawulongosora na ntharika wuli?
31 Uli nga ni njere ya sinapi, iyo pa nyengo ya kuseŵa mu dongo, yikuŵa yichoko chomene pa njere zose izo zili pa charu chapasi.+
32 Kweni para yaseŵeka, yikumera na kukura chomene kuluska mphangwe zinyake zose ndipo yikuŵa na minthavi yikuru, mwakuti tuyuni twamudera tukwiza na kusanga pakukhala kusi ku mfwiri wake.”
33 Wakayowoyanga nawo mazgu na ntharika zinandi+ za mtundu uwu, mwakuyana na kapulikiskiro kawo.
34 Kwambura ntharika wakayowoyanga nawo chara, kweni kumphepete wakalongosoleranga ŵasambiri ŵake vinthu vyose.+
35 Ndipo pa zuŵa lira, cha kumise, wakati kwa iwo: “Tiyeni tambukire ku sirya linyake mumphepete mwa nyanja.”+
36 Ntheura ŵakati ŵawezga mzinda, ŵasambiri ŵakaluta nayo mu boti ilo wakaŵa nangauli wakaŵa kuti wandapumure na kunozgekera. Pa ulendo uwu pakaŵaso maboti ghanyake agho wakaluta nagho.+
37 Sono chimphepo chikuru chomene chikawuka, ndipo majigha ghakatimbanga boti, mwakuti boti likaŵa pafupi kubira.+
38 Kweni iyo wakaŵa kumanyuma, wakagonanga pa msamiro. Ntheura ŵakamuwuska ndipo ŵakati kwa iyo: “Msambizgi, kasi mukuwona chara kuti tikufwa?”
39 Penepapo wakawuka na kuchenya mphepo ndipo wakati ku nyanja: “Chetama! Khala chete!”+ Ndipo mphepo yikaleka, ntheura kukaŵa bata likuru.
40 Sono wakati kwa iwo: “Chifukwa wuli mukopa nthena? Kasi mulije chipulikano m’paka sono?”
41 Kweni ŵakaŵa na wofi ukuru chomene ndipo ŵakati kwa yumoza na munyake: “Kasi uyu ni njani? Pakuti nanga ni mphepo na nyanja vikumupulikira.”+
Tumizgani
Tumizgani
Mariko 4
Malemba Ghakupatulika mu Mang’anamuliro gha Charu Chiphya
https://www.jw.org/finder?docid=1001061103&Book=41&Chapter=4&wtlocale=TB&srcid=share
Chitumbuka
mailto:?body=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti%0a%0ahttps%3A%2F%2Fwww.jw.org%2Ffinder%3Fdocid%3D1001061103%26Book%3D41%26Chapter%3D4%26wtlocale%3DTB%26srcid=share&subject=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1001061103/univ/art/1001061103_univ_sqr_xl.jpg


text: 18 Soka ku charu chakuzura na chongo cha mapapindo gha vibeneneMu chigaŵa cha milonga ya Etiyopiya.+2 Chikutuma nthumi pa nyanja,Kwambuka maji mu ngalaŵa zamalukwa, kuti:“Lutani, imwe mathenga ghaluŵiro,Ku mtundu utali na wakunyilirika thupi,Ku ŵanthu awo ŵakopeka kulikose,+Ku mtundu wankhongono na wakuthereska,Uwo charu chake chakukuluka na milonga.”3 Mose imwe mukukhala mu charu na imwe mukukhala pa charu chapasi,Icho mukuwona, chiŵenge nga ntchimanyikwiro icho chimikika pa mapiri,Ndipo mupulikenge kulira nga nkhwa mbata.4 Pakuti Yehova wakati kwa ine:“Nikhalenge fwase na kulaŵiska pa malo ghane ghakukhazikika,Nga ntchithukivu pamoza na ungweru wa dazi,Nga ni bingu la jumi mu chithukivu cha mu nyengo yakuvuna.5 Pambere vuna yindambe,Para luŵa lamara ndipo mpheska yamba kuphya,Mphukira ziphatikenge na chakuphatililiraNdipo minthavi yitemekenge na kuwuskikako.6 Yose yisidikirenge viyuni vya mu mapiriNa vikoko vya pa charu.Viyuni vikhalenge mwenemumo mu nyengo ya chihanya,Ndipo vikoko vyose vikhalengemo mu nyengo ya vuna.7 Pa nyengo iyo, chawanangwa chamupelekeka kwa Yehova wa mawumba,Kufuma ku mtundu utali na wakunyilirika thupi,Kufuma ku ŵanthu awo ŵakopeka kulikose,Kufuma ku mtundu wankhongono na wakuthereska,Uwo charu chake chakukuluka na milonga,Kuya ku malo agho ghali na zina la Yehova wa mawumba, Phiri la Ziyoni.”+


text:
INDONESIA
Tikathera Yayi
Daniel Lokollo
WAKABABIKA MU 1965
WAKABATIZIKA MU 1986
MBIRI YAKE Wakaŵa mupayiniya wapadera uyo wakazizipizga mu nyengo ya suzgo.
PA Epulero 14, 1989, nkhachitiskanga ungano mu tawuni ya Maumere pa Chirwa cha Flores. Mwamabuchi, ŵapolisi ŵakanjira mu nyumba iyo nkhaŵa na kukaka ine na ŵanthu ŵanyake ŵatatu.
Ŵalaŵiliri ŵa jele ŵakatichichizganga kuti tigwadire ndembera. Tati takana, ŵakatitchaya na kutitimba vibakera kweniso ŵakatiyimiska pa zuŵa lakotcha chomene kwa mazuŵa 5. Tikagonanga pa simenti ndipo tikanjenjemeranga usiku chifukwa cha kuzizima. Tikafyenyananga mu tumaselo tuchoko, tikaŵa na malikho ndipo tikavukanga chomene, kweniso vilonda vikaŵinyanga chomene. Mulaŵiliri wa jele wakatichichizga kanandi waka kuti tithere, kweni tikakana. Tikamuzgora kuti, “Tizamugwadirapo yayi ndembera m’paka apo tizamufwira.” Nga umo ŵakachitira Ŵakhristu ŵanyithu kumanyuma, tikakondwa kuti ‘tikasuzgikanga chifukwa cha urunji.’—1 Pet. 3:14.
Manyani Vinandi
Kusindamira Ndembera, Kuvota, Ndiposo Kugwira Ntchito Zinyake za Boma nga Ntchilango
Kasi ni ulongozgi wuli wa mu Malemba uwo ungamovwirani kuti mulutilire kuŵa na njuŵi yituŵa pa nkhani izi?


text:
MUTU 18
Kasi Ndalama Zakwendeskera Ntchito za Ufumu Zikufuma Nkhu?
1, 2. (a) Kasi Mubali Russell wakazgora wuli wakati wafumbika umo ŵakusangira ndalama? (b) Kasi tisambirenge vichi mu Mutu uwu?
ZUŴA linyake muliska wa tchalitchi linyake wakafumba Mubali Charles T. Russell umo Ŵasambiri ŵa Baibolo ŵakasangiranga ndalama zakwendeskera milimo ya Ufumu.
Mubali Russell wakati: “Tikupokera zithero yayi.”
Muliska uyu wakafumbaso kuti: “Sono ndalama mukuzitora nkhu?”
Mubali Russell wakati: “Nanga ningamuphalirani uwo mbunenesko, mungagomezga yayi. Para ŵanthu ŵiza ku maungano ghithu, ŵakusanga kuti palije vyakwendeska mbale. Kweni para ŵanjira mu holo ŵakumanya ŵekha kuti pakukhumbikwa ndalama. Ntheura, ŵekha ŵakujifumba kuti, ‘Holo iyi yikukhumba ndalama, . . . Kasi ningawovwirapo wuli?’”
Muliska uyu wakagomezga yayi ivyo Mubali Russell wakayowoya.
Mubali Russell wakati: “Unenesko ngwenewuwu, nakuti nyengo zinyake ŵanthu ŵakanifumbanga ŵekha kuti, ‘Kasi ningawovwirapo wuli?’ Para munthu wali nazo ndalama ndipo wakukhumba kovwirapo, ni mwanangwa. Kweni para walije, palije chifukwa chakumuchichizgira kuti wapeleke. *
2 Mubali Russell wakaneneskanga. Kwamba kale, ŵateŵeti ŵa Yehova ŵakupeleka vyawanangwa kuti viwovwire pa kusopa kwaunenesko. Mu Mutu uwu tiwonenge umo ŵakachitiranga kale pa nkhani iyi, kweniso umo tikuchitira sono. Apo tikuwona umo tikusangira ndalama zakwendeskera milimo ya Ufumu, waliyose wangachita makora kujifumba kuti: ‘Kasi ningawovwirapo wuli?’
‘Uyo Wakhumba Wize na Chakupeleka kwa Yehova’
3, 4. (a) Kasi ntchivichi chikulongora kuti Yehova wakuŵagomezga awo ŵakumusopa mwaunenesko? (b) Kasi Ŵaisrayeli ŵakawovwirapo wuli pa mulimo wa kupanga chihema?
3 Yehova wakuŵagomezga ŵanthu awo ŵakumusopa mwaunenesko. Wakumanya kuti para ŵapika mwaŵi wakuti ŵapelekepo vyawanangwa, ŵakukondwa ndipo ŵakupeleka na mtima wose. Tiyeni tiwone viyelezgero viŵiri vyamunyengo ya Ŵaisrayeli.
4 Yehova wati wafumiska Ŵaisrayeli mu Eguputo, wakaŵaphalira kuti ŵapange chihema chakusoperamo. Pakakhumbikwanga vinthu vinandi kuti ŵapange hema ili. Ntheura, Yehova wakaphalira Mozesi kuti ŵanthu ŵakaŵa ŵanangwa kovwirapo. Wakati: “Waliyose uyo wakhumba mu mtima wake wize na chakupeleka kwa Yehova.” (Eks. 35:5) Ŵanthu aŵa ŵakaŵa kuti ŵafuma waka ku wuzga uko ŵakagwiranga ntchito zinonono. Kweni kasi ŵakachita wuli? (Eks. 1:14) Ŵakawovwirapo na mtima wose. Ŵakapeleka siliva, golide, na vinthu vinyake vyakuzirwa ivyo ŵakwenera kuti ŵakafuma navyo ku Eguputo. (Eks. 12:35, 36) Ŵaisrayeli ŵakapeleka vinthu vinandi chomene kuluska ivyo vikakhumbikwanga. Ntheura “ŵakakanizgika kwiza na vinthu vinyake.”—Eks. 36:4-7.
5. Kasi Ŵaisrayeli ŵakachita wuli Davide wati waŵaphalira kuti ŵangawovwirapo pakuzenga tempile?
5 Vyaka 475, vikati vyajumphapo, Davide wakapeleka vyawanangwa kufuma mu nthamba zake. Wakavipeleka kuti viwovwire pakuzenga tempile lakusoperamo Yehova. Pamasinda, wakapeleka mwaŵi ku Ŵaisrayeli ŵanyake. Wakati: “Kasi ni njani uyo wajipeleka muhanya uno kuti wizenge na chawanangwa mu woko lake kwa Yehova?” Ntheura, ŵanthu ‘ŵakapeleka vyawanangwa kwa Yehova na mtima wakufikapo.’ (1 Mid. 29:3-9) Pakuti wakamanya uko kukafuma vyawanangwa ivi, Davide wakalomba kuti: “Vyose vikufuma kwa imwe, ndipo tamupani ivyo vikufuma mu woko linu.”—1 Mid. 29:14.
6. Chifukwa wuli ndalama zikukhumbikwa pa mulimo wa Ufumu, ndipo pali mafumbo wuli?
6 Mozesi na Davide ŵakachichizganga ŵanthu yayi kuti ŵapeleke vyawanangwa. Ŵanthu ŵakapelekanga ŵekha na mtima wose. Mazuŵa ghano ke? Tikumanya makora kuti milimo iyo yikuchitika mu gulu la Yehova, yikukhumba ndalama zinandi. Pakukhumbikwa ndalama zinandi kuti tipange na kutumizga mabuku. Kweniso pali ntchito ya kuzenga na kunozgaso malo ghakusoperapo, maofesi gha munthavi, na kovwira ŵabali ŵithu awo masoka ghaŵawira. Ntheura pali mafumbo ghaŵiri ghakuzirwa: Kasi ndalama izi zikufuma nkhu? Kasi Ŵakhristu ŵakwenera kuchichizgika kuti ŵapeleke?
“Tizamupempheskapo Yayi, Nesi Kuŵeyelera Ŵanthu Kuti Ŵawovwirepo”
7, 8. Chifukwa wuli ŵanthu ŵa Yehova ŵakupempheska yayi?
7 Mubali Russell na ŵanyake ŵakakana kutolera ivyo ŵavisopa ŵakuchita kuti ŵasange ndalama. Mu magazini ya The Watch Tower, iyo sono tikuti Gongwe la Mulinda, mukaŵa nkhani ya mutu wakuti “Do You Want ‘Zion’s Watch Tower’?” Mu nkhani iyi Russell wakati: “Tikugomezga kuti YEHOVA ndiyo wakutovwira kupanga magazini iyi. Ntheura tizamupempheskapo yayi, nesi kuŵeyelera ŵanthu kuti ŵawovwirepo. Usange uyo wakuti: “Siliva ndane ndipo golide nalo ndane” waleka kutovwira, tizamumanya kuti nyengo yakwana kuti tileke kupanga magazini iyi.” (Hag. 2:7-9) Sono pajumpha vyaka 130, ndipo gulu la Yehova lichali kufumiska magazini iyi kwambura suzgo.
8 Ŵanthu ŵa Yehova ŵakupempheska yayi. Ŵakwendeska mbale yayi, nesi kupeleka manevulupu kuti ŵanthu ŵaŵikengemo ndalama. Kweniso ŵakwenda mu nyumba za ŵanthu yayi, panji mu misewu, kupempheska ndalama. Ŵakulondezga fundo iyo yikaŵa mu Gongwe la Mulinda ilo likati: “Tikuwona kuti ntchakwenelera yayi kupempheska ndalama zakwendeskera mulimo wa Fumu, nga umo matchalitchi ghanyake ghakuchitira . . . Tikuwona kuti nkhwananga kupempheska munthowa yiliyose mu zina la Fumu yithu, nakuti nayo yingakondwa navyo yayi. Yingaŵatumbika yayi awo ŵapeleka, kweniso ntchito iyo ndalama izi zagwira.” *
“Waliyose Wachite Umo Wadumulira mu Mtima Wake”
9, 10. Chifukwa wuli tikupeleka vyawanangwa?
9 Pakuŵa Ŵakhristu ŵaunenesko, ntchakwenelera yayi kuti tipelekenge mwakuchichizgika. Tikukondwa kupeleka ndalama na vinthu vinyake mwakuti tikhozgere milimo ya Ufumu. Chifukwa wuli tikupeleka na mtima wose? Wonani vifukwa vitatu.
10 Chakwamba, tikupeleka vyawanangwa chifukwa chakuti tikutemwa Yehova, ndipo tikukhumba kuchita “vinthu ivyo vikumukondweska.” (1 Yoh. 3:22) Yehova wakukondwa na Mkhristu uyo wakupeleka na mtima wose. Tiyeni tiwone ivyo mpositole Paulosi wakayowoya pa nkhani iyi. (Ŵerengani 2 Ŵakorinte 9:7.) Mkhristu waunenesko wakuŵa mukaka yayi. M’malo mwake wakupeleka mwakuyana na umo “wadumulira mu mtima wake.” * Ichi chikung’anamura kuti wakudankha kughanaghanirapo pa icho chikukhumbikwa, na kuwona umo wangawovwilirapo. Munthu uyo wakuchita nthena, Chiuta wakukondwa nayo chifukwa “wakutemwa uyo wakupeleka mwakukondwa.” Mu Baibolo linyake ŵali kung’anamura kuti: “Chiuta wakutemwa ŵanthu awo ŵakutemwa kupeleka.”
11. Ntchivichi chikutituma kupeleka chawanangwa kwa Yehova na mtima wose?
11 Chachiŵiri, tikupeleka kuti tiwonge Yehova chifukwa cha vitumbiko vinandi ivyo wali kutipa. Wonani fundo yakuzirwa iyo yili mu Dango la Mozesi. (Ŵerengani Dotoronome 16:16, 17.) Pakuluta ku viphikiro ivyo vikachitikanga katatu pa chaka, mwanalume waliyose wakeneranga kukapeleka chawanangwa “kuyana na thumbiko ilo Yehova” wamupa. Fundo iyi yikulongora kuti, pambere munthu waliyose wandanyamuke kuluta ku chiphikiro, wakeneranga kughanaghanirapo umo Yehova wamutumbikira. Ndipo pamasinda, wadumure mu mtima wake chawanangwa icho wangayegha. Mwakuyana waka, para nase taghanaghanirapo vitumbiko ivyo Yehova watipa, tikuchiskika kuti timupe chawanangwa kufumira pasi pa mtima. Para tamupa Yehova chawanangwa kufumira pasi pa mtima, tikulongora kuti tikuwonga vitumbiko ivyo watipa.—2 Kor. 8:12-15.
12, 13. Kasi vyawanangwa ivyo tikupeleka vikulongora wuli kuti tikutemwa Themba lithu Yesu, ndipo waliyose wangapeleka wuli?
12 Chachitatu, vyawanangwa vithu vikulongora kuti tikutemwa Themba lithu Yesu Khristu. Vikulongora wuli? Wonani ivyo Yesu wakaphalira ŵalondezgi ŵake pa usiku wakuti machero wafwenge. (Ŵerengani Yohane 14:23.) Yesu wakati: “Usange munthu wakunitemwa, wasungilirenge mazgu ghane.” “Mazgu” ghanyake gha Yesu ni dango lakuti tipharazgenge makani ghawemi gha Ufumu pa charu chose. (Mat. 24:14; 28:19, 20) Para tikuchita vyose ivyo tingakwaniska pa mulimo wa kupharazga Ufumu, ndikuti tikupulikira “mazgu” agha. Tingapeleka nkhongono zithu, nyengo, na vinthu vinyake. Para tikuchita nthena tikulongora kuti tikutemwa Themba lithu Yesu Khristu.
13 Pakuti tikujilambika ku Ufumu wa Chiuta, tikupeleka ndalama na mtima wose kuti tikhozgere Ufumu uwu. Kasi tikupeleka wuli? Waliyose wakupeleka kuyana na umo wangafiskira. Ŵabali ŵithu ŵanandi mu charu ichi mbakavu. (Mat. 19:23, 24; Yak. 2:5) Ndipouli, ŵakukhozgeka kumanya kuti icho Yehova na Mwana wake ŵakukhumba, nkhupeleka na mtima wose.—Mrk. 12:41-44.
Kasi Tikupeleka Wuli Ndalama?
14. Kasi kale ŵakachitanga wuli pakugaŵira mabuku?
14 Kumasinda uku, ŵanthu ŵakapelekangapo ndalama para taŵapa mabuku. Ndalama iyi yikaŵanga yikuru viŵi yayi. Para ŵapharazgi ŵasanga munthu wakunweka, kweni walije ndalama yakuti wangapeleka, ŵakamupanga buku. Chilato chawo chikaŵa chakuti ŵanthu ŵaŵazge na kusanga nagho phindu.
15, 16. (a) Kasi Wupu Wakulongozga ukasintha vichi mu 1990 pa nkhani ya mabuku? (b) Kasi tikupeleka wuli vyawanangwa? (Wonaniso bokosi la mutu wakuti “ Kasi Vyawanangwa Ivyo Tikupeleka Vikugwira Ntchito Wuli?”)
15 Mu 1990, Wupu Wakulongozga ukasintha nthowa yakugaŵira mabuku. Kwamba mu chaka ichi, ku United States, ŵanthu ŵakaphalirikanga kuti mabuku ghithu ghalije mtengo. Kalata yakuya ku mipingo yose mu charu ichi yikati “ŵapharazgi na ŵanthu ŵanyake ŵatorenge mabuku na magazini mwawanangwa. . . . Uyo wakukhumba kupeleka ndalama kuti wawovwirepo pa mulimo uwu wangapeleka. Kweni waliyose wangapoka mabuku, kwali wapelekapo ndalama kwali yayi.” Fundo iyi yikawovwira kumanya kuti waliyose wangapeleka chawanangwa icho wadumura. Kweniso ndivyo malemba ghakuyowoya, chifukwa ghakuti “tikusaska mazgu gha Chiuta yayi.” (2 Kor. 2:17) Pamasinda, ndivyo tikamba kuchita pa charu chose.
16 Kasi vyawanangwa vikupelekeka wuli? Mu Nyumba ya Ufumu ya Ŵakaboni ŵa Yehova mukuŵa mabokosi ghakuponyamo vyawanangwa. Ŵanthu ŵangaponyamo ndalama mu mabokosi agha, panji ŵangatuma ŵekha ku ofesi ya munthavi. Chaka chilichose mu Gongwe la Mulinda mukuŵa nkhani yakulongosora umo tingapelekera vyawanangwa ivi.
Kasi Ndalama Izi Zikugwira Ntchito Wuli?
17-19. Longosorani umo vyawanangwa vithu vikugwilira ntchito pa (a) mulimo wa pa charu chose, (b) mulimo wa kuzenga Nyumba za Ufumu pa charu chose, (c) mpingo.
17 Mulimo wa pa charu chose. Ndalama izi zikovwira pa mulimo wa kupharazga pa charu chose. Zinyake zikovwira pakupanga na kutumizga mabuku, kuzenga na kunozgaso maofesi, kweniso zikovwira pa masukulu agho ghakuchitika mu gulu. Ndalama izi zikovwiraso kupwelelera ŵamishonale, ŵalaŵiliri ŵakwendakwenda, na ŵapayiniya ŵapadera. Zinyake zikovwira para ŵabali ŵithu masoka ghaŵawira. *
18 Mulimo wa kuzenga Nyumba za Ufumu pa charu chose. Ndalama izi ofesi yikuzengera Nyumba za Ufumu. Kweniso zikovwira kuti tinozgere Nyumba za Ufumu para zanangika. Vyawanangwa ivyo ŵanthu ŵakupeleka vikovwira pa mulimo uwu. *
19 Vyakovwilira mpingo. Ndalama izi zikovwira kunozga Nyumba ya Ufumu. Ŵalara ŵangasachizga kuti ndalama zinyake ŵatumizge ku ofesi ya munthavi ya mu charu chawo kuti ziwovwire pa mulimo wa pa charu chose. Para vyaŵa nthena, ŵalara ŵakuphalira mpingo wose ivyo ŵakolerana. Para mpingo wazomerezga, ŵakutumizga ndalama izi. Mwezi uliwose mubali wa maakaunti wakulemba lipoti, na kuŵazgira mpingo wose.
20. Kasi tingalumba wuli Yehova na ‘vinthu vithu’?
20 Para tikughanaghanira vyose ivyo vikumalira pa mulimo wakupharazga, na kuzgora ŵanthu kuŵa ŵasambiri pa charu chose, tikukhuŵilizgika kuti ‘tichindike Yehova na vinthu vithu.’ (Zinth. 3:9, 10) Vinthu vithu, ni vyose ivyo tingapeleka kuti viwovwire pa mulimo uwu. Wangaŵa katundu, nkhongono, na vinyake vyantheura. Tikukhumba kovwirapo mwakukwana na vinthu ivi. Ntheura tiyeni tiŵikepo mtima kupeleka chilichose icho tingakwaniska. Tikuchindika Yehova na vyawanangwa ivyo tikupeleka ndipo vikulongora kuti tikukhozgera Ufumu wake.
^ ndime 10 Gongwe la Mulinda Lachingelezi la Julayi 15, 1915, peji 218-219.
^ ndime 8 Gongwe la Mulinda Lachingelezi la Ogasiti 1, 1899, peji 201.
^ ndime 10 Munthu munyake wakati, lizgu Lachigiriki ilo likung’anamulika kuti “kudumura,” “likulongora kuti munthu wakudankha waghanaghanirapo. . . . Nangauli munthu wakukondwa para wakupeleka, kweni wakwenera kughanaghanirapo dankha na kuchita kuyana na ivyo wadumura.”—1 Kor. 16:2.
^ ndime 17 Kuti mumanye vinandi pa nkhani iyi, wonani Mutu 20.
^ ndime 18 Kuti mumanye vinandi vya mulimo wa kuzenga Nyumba za Ufumu, wonani Mutu 19.


text:
Chifukwa Wuli Ŵakaboni ŵa Yehova Ŵakusopa Kwambura Mphinjika?
Ŵanthu ŵanandi ŵakugomezga kuti mphinjika ntchimanyikwiro cha Ŵakhristu. Ŵakaboni ŵa Yehova Mbakhristu, kweni ŵakusopa kwambura mphinjika. Chifukwa wuli?
Baibolo likuti Yesu wakafwira pa mphinjika yayi, kweni pa khuni. Kweniso likuchenjezga Ŵakhristu kuti ŵakwenera ‘kukana kusopa vikozgo.’ Ipo ntchambura kwenelera kusopa na mphinjika.—1 Ŵakorinte 10:14; 1 Yohane 5:21.
Yesu wakati: ‘Usange mukutemwana, wose ŵamanyenge kuti ndimwe ŵasambiri ŵane.’ (Yohane 13:34, 35) Ntheura Ŵakhristu ŵaunenesko ŵakwenera kumanyikwa na chitemwa, mphinjika yayi.
Manyani Vinandi
Kasi Nkhwenera Kulomba ku Ŵatuŵa?
Kasi Baibolo likuti tikwenera kulomba kwa njani? Sangani mazgoro.


text:
Nkhani Nambara 104: Yesu Wakawelera Kucanya
Mazuŵa ghakati ghajumphapo, Yesu wakajilongora ku ŵasambiri ŵake kwa nyengo zinandi. Nyengo yinyake, ŵasambiri pafupifupi 500 ŵakamuwona pa nyengo yimoza. Kasi ukumanya ivyo Yesu wakaŵaphaliranga para wawonekera kwa iwo? Wakaŵaphaliranga za ufumu wa Ciuta. Yehova wakatuma Yesu pa caru capasi kuti wazakasambizge ŵanthu za Ufumu. Ndipo wakalutilira kucita nthena nanga ni apo wakati wawuka ku ŵakufwa.
Kasi ufumu wa Ciuta nchivici? Kasi ukukumbuka? Enya, Ufumu wa Ciuta ni boma la Ciuta ilo liri kucanya, ndipo Yesu ndiyo Ciuta wamusora kuŵa fumu. Nga ni umo tili kusambilira, Yesu wakalongora kuti wazamuŵa fumu yiwemi comene mwa kulyeska ŵanthu ŵanjara, kucizga ŵalwari, ndiposo nanga kungaŵa kuwukiska ŵakufwa!
Ntheura para Yesu wazakayamba kuwusa nga ni Fumu kucanya kwa vilimika 1000, kasi pa caru capasi pazamuŵa wuli? Enya, caru cose capasi cizamuŵa paradiso wakutowa. Kuzamuŵavya nkhondo, kuswa malango, ulwari, panji nyifwa. Tikumanya kuti uwu mbunenesko cifukwa Ciuta wakapanga caru capasi kuti ciŵe paradiso mwakuti ŵanthu ŵasangwengemo. Ndico cifukwa cake pakwamba wakapanga munda wa Edeni. Ndipo Yesu wazamuwoneseska kuti ivyo Ciuta wakukhumba vyafiskika.
Nyengo yikakwana yakuti Yesu wawelere kucanya. Wakawonekera ku ŵasambiri ŵake kwa mazuŵa 40. Mwantheura ŵakaŵa ŵakusimikizga kuti wawuka nadi. Kweni pambere wandalekane na ŵasambiri ŵake, ŵakaŵaphalira kuti: ‘Mungafumanga yayi mu Yerusalemu mupaka apo muzamupokera mzimu utuŵa.’ Mzimu utuŵa ni nkhongono iyo Ciuta wakugwiliskira nchito, uwo tingawuyelezgera na mphepo ya kuputa, weneuwo ukovwira ŵasambiri ŵake kucita khumbo la Ciuta. Paumaliro pake, Yesu wakati: ‘Mupharazgenge za ine pa caru cose capasi.’
Yesu wakati wayowoya mazgu agha, cinthu cinyake cakuziziswa cikacitika. Wakayamba kukwera kucanya, nga ni umo ukuwonera apa. Bingo likamubisa, ndipo ŵasambiri ŵakamuwonaso yayi. Yesu wakaluta kucanya, ndipo wakayamba kuwusa ŵasambiri ŵake pa caru capasi kufumira kuko.
1 Ŵakorinte 15:3-8; Civumbuzi 21:3, 4; Milimo 1:1-11.
Mafumbo
- Ni ŵasambiri ŵalinga awo ŵakamuwona Yesu pa nyengo yimoza, ndipo Yesu wakaŵaphaliranga vici?
- Kasi Ufumu wa Ciuta ni vici, ndipo umoyo wuzamuŵa wuli para Yesu wazakayamba kuwusa nga ni Fumu kwa vilimika 1000?
- Kasi Yesu wakawonekera ku ŵasambiri ŵake kwa mazuŵa ghalinga, kweni sono yikaŵa nyengo yakuti waciteci?
- Pambere wandalekane na ŵasambiri ŵake, kasi wakaŵaphalira kuti ŵaciteci?
- Nchivici ico cikucitika pa cithuzithuzi apa, ndipo nchivici ico cikamubisa Yesu?
Mafumbo ghanyake
- Ŵazgani 1 Ŵakorinte 15:3-8.
Cifukwa wuli mpositole Paulosi wakayowoya mwakusimikizga kuti Yesu wawuka, ndipo ni vinthu wuli ivyo Ŵakhristu mazuŵa ghano wangayowoya na cigomezgo cose? (1 Kor. 15:4, 7, 8; Yes. 2:2, 3; Mat. 24:14; 2 Tim. 3:1-5)
- Ŵazgani Milimo 1:1-11.
Mwakuyana na Milimo 1:8, kasi mulimo wa kupharazga ukathandazgika mupaka nkhu? (Mil. 6:7; 9:31; 11:19-21; Kol. 1:23)
Manyani Vinandi
Yesu ku woko lamalyero la Chiuta
Kasi Yesu wakachitanga vichi apo wakalindiliranga kuti walimbane na ŵalwani ŵake?


text: 33 Mazgu gha Yehova ghakiza kwa Yeremiya kachiŵiri, apo wakajalirika mu Luŵaza lwa Ŵalinda,+ kuti:2 “Yehova Mlengi wa charu chapasi, Yehova, mweneuyo wakachipanga na kuchikhozga, uyo zina lake ni Yehova, wakuti:3 ‘Nichemani, ndipo nimuzgoraninge na kumuphalirani vinthu vikuru na vyakusuzga kuvipulikiska ivyo mundavimanyepo.’”+4 “Yehova Chiuta wa Israyeli wakuyowoya vya nyumba za mu msumba uwu na nyumba za mathemba gha Yuda izo zikugumulika chifukwa cha kukhumba kujivikilira ku vibumira vyakulwerapo vya ŵalwani na lupanga.+5 Wakuyowoyaso vya awo ŵakwiza kuzakarwa na Ŵakalidi, kuzuzga malo agha na vitanda vya awo naŵakoma mu ukali na kutukutwa kwane, ndipo nabisa chisko chane ku msumba uwu chifukwa cha uheni wawo, wakuti:6 ‘Wonani, niwezgerengepo thupi lake na kumupa umoyo uwemi,+ ndipo niŵachizgenge na kuŵavumbulira mtende unandi na unenesko.+7 Niwezgenge ŵanthu ŵa ku Yuda na ku Israyeli awo ŵali kukoleka wuzga,+ niŵazengenge nga umo nkhachitira pakwamba.+8 Niŵatozgenge ku mulandu wose wa zakwananga izo ŵaninangira,+ ndipo niŵagowokerenge mulandu wa zakwananga zawo zose na maubudi ghawo, ivyo ŵanichitira.+9 Iyo waŵenge zina lakuzayira kwa ine, malumbo, na utozi pamaso pa mitundu yose ya charu chapasi iyo yipulikenge vya uwemi wose uwo nkhuŵachitira.+ Ndipo ŵawopenge na kutenthema+ chifukwa cha uwemi wose na mtende ivyo nimuchitirenge.’”+10 “Yehova wakuti: ‘Mu malo agha, gheneagho mukuti ni mayiyi, ghambura munthu na viŵeto, mu misumba ya Yuda na mu misewu ya Yerusalemu ivyo vyawuwa, kwambura munthu panji wakukhalamo panji viŵeto, muzamupulikikwaso11 mazgu ghakuzaya, mazgu ghakusekelera,+ mazgu gha mwenenthengwa na mazgu gha mwali, mazgu gha awo ŵakuti: “Wongani Yehova wa mawumba, chifukwa Yehova ni muwemi.+ Lusungu* lwake lukukhalilira muyirayira!”’+“‘Ŵizenge na sembe za kuwonga mu nyumba ya Yehova,+ pakuti awo ŵakakoleka niŵawezgerenge ku charu ichi, nga umo nkhachitira pakwamba,’ wakuti Yehova.”12 “Yehova wa mawumba wakuti: ‘Mu charu chamayiyi ichi, chambura munthu panji viŵeto, na mu misumba yose, muzamuŵaso malo ghakuti ŵaliska ŵapumuzgengeko viŵeto vyawo.’+13 “‘Mu misumba ya chigaŵa cha mapiri, mu misumba ya mu chidika, mu misumba yakumwera, mu charu cha Benjamini, mu vigaŵa vyakuzingilizga Yerusalemu,+ na misumba ya Yuda,+ miskambo yizamujumphaso kusi kwa mawoko gha uyo wakuyipenda,’ wakuti Yehova.”14 “Yehova wakuti: ‘Wonani, mazuŵa ghakwiza, ndipo nizamufiska layizgo liwemi ilo nayowoya ku nyumba ya Israyeli na nyumba ya Yuda.+15 Mu mazuŵa agho na nyengo iyo, nizamuphukiskira Davide mphukira yaurunji,+ ndipo wazamuchita weruzgi wakunyoloka na urunji mu charu.+16 Mu mazuŵa agho, Yuda wazamuponoskeka,+ Yerusalemu wazamukhala mwakufwasa.+ Ndipo wazamuchemeka kuti: Yehova Ni Urunji Withu.’”+17 “Pakuti Yehova wakuti: ‘Mu mzere wa Davide muzamusoŵapo munthu yayi wakuti wakhale pa chitengo cha nyumba ya Israyeli.+18 Ŵasembe* awo Mbalevi nawo ŵazamusoŵapo munthu yayi wakwimilira pamaso pane kupeleka sembe zakotcha zamsuma, kotcha sembe za vyamuminda, na kupeleka sembe zinyake.’”19 Mazgu gha Yehova ghakizaso kwa Yeremiya kuti:20 “Yehova wakuti: ‘Usange mungaswa phangano lane lakuyowoya vya muhanya na phangano lane lakuyowoya vya usiku, kutondeska muhanya na usiku kwiza pa nyengo yake yakwenelera,+21 apo ndipo ningaswa phangano ilo nili kuchita na muteŵeti wane Davide,+ mwakuti waleke kuŵa na mwana uyo waŵenge themba pa chitengo chake,+ kweniso phangano lane na ŵasembe awo Mbalevi, ŵateŵeti ŵane.+22 Nga umo mawumba ghakuchanya ghangapendekera yayi nanga ni mchenga wa mu nyanja kupimika, ndimo nandaniskirenge mphapu* ya muteŵeti wane Davide na Ŵalevi awo ŵakuniteŵetera.’”23 Mazgu gha Yehova ghakizaso kwa Yeremiya kuti:24 “Kasi undapulike ivyo ŵanthu aŵa ŵakuyowoya kuti: ‘Yehova waluwenge mbumba ziŵiri izo wakasankha’? Ŵanthu ŵane ŵakuŵayuyura, ŵakuŵatoraso nga ni mtundu chara.25 “Yehova wakuti: ‘Nga umo nakhozgera phangano lane lakuyowoya vya muhanya na usiku,+ malango ghakuchanya na charu chapasi,+26 ntheura mphapu ya Yakhobe na ya muteŵeti wane Davide niyisidenge yayi, kuleka kutoramo mu mphapu yake ŵawusi pa ŵana ŵa Abrahamu, Yisake, na Yakhobe. Pakuti niwezgenge ŵakukoleka ŵawo+ na kuŵachitira chitima.’”+


text:
Nyumba za Ufumu 1,000, Zinyake Zili Mukati
Mu August 2013, Ŵakaboni ŵa Yehova ku Philippines ŵakaŵa kuti ŵazenga Nyumba za Ufumu 1,000. Mipingo yinandi ku Philippines yingafiska yayi kuzenga Nyumba za Ufumu chifukwa cha ukavu. Kale ŵakasoperanga mu nyumba za Ŵakhristu ŵanyawo, ŵanyake mu visakasa.
Chifukwa cha unandi wa Ŵakaboni ŵa Yehova ku Philippines na mu vyaru vinyake, pakakhumbikwanga Nyumba za Ufumu. Lekani mu 1999, Wupu Wakulongozga wa Ŵakaboni ŵa Yehova ukati paŵe ntchito ya kuzenga Nyumba za Ufumu mu vyaru vikavu. Ŵakaboni mu vyaru ivi ŵakupelekapo ndalama izo ŵangakwaniska. Zinyake ŵakupeleka Mbakaboni ŵa Yehova mu vyaru vinyake. Ŵanyake ŵakusambizgika ntchito ndipo ŵakovwira mipingo kuzenga Nyumba za Ufumu. Mu 2001, ntchito ya kuzenga Nyumba za Ufumu yikayamba ku Philippines.
Nyumba ya Ufumu ya nambara 1,000 yili kuzengeka pa mpingo wa ku Marilao, Bulacan. Illuminado, wa mu mpingo uwu wakati: “Nawona kuti tikutemwana nadi. Ŵanalume, ŵanakazi, ŵana na ŵachekuru wuwo, ŵakajipeleka kovwira pakuzenga. Tikagwiranga ntchito zuŵa lili nge! Tikavukanga nadi, kweni tikakondwanga.”
Ŵanthu ŵanandi ŵakazukumanga. Uyo wakendeskanga galimoto yakunyamura mchenga na malibwe wakati: “Mukugwira ntchito nga ni nyerere. Palije wakukhala waka. Nindaviwonepo.”
Ntchito yikamara pambere masabata 6 ghandakwane. Pakuti yikamara luŵiro, mpingo ukalutilira kupharazga makani ghawemi gha Ufumu wa Chiuta.—Mateyu 24:14.
Ellen, wakati: “Nyumba ya Ufumu yakale yikaŵa yichoko chomene. Ŵanyake ŵakakhalanga kuwaro. Yasono njakutowa kweniso njisani. Tikusambira mwakufwasa.”


text:
Chifukwa Wuli Nkhwenera Kulomba mu Zina la Yesu?
Ivyo Baibolo likuyowoya
Tikwenera kulomba kwa Chiuta kwizira mu zina la Yesu chifukwa ndiyo nthowa yekha iyo Chiuta wakuzomerezga. Yesu wakati: “
Ine ndine nthowa, unenesko, na umoyo. Palije uyo wakwiza kwa Adada kwambura kwizira mwa ine.” (Yohane 14:6) Yesu wakaphaliraso ŵapositole ŵake kuti: “
Nadi nkhumuphalirani kuti, usange mulombenge kanthu kwa Adada ŵamupaninge mu zina lane.”—Yohane 16:23.
Vifukwa vinyake ivyo tikwenera kulombera mu zina la Yesu
Tikuchindika Yesu na Adada ŵake, Yehova Chiuta.—Ŵafilipi 2:9-11.
Tikulongora kuti tikuwonga ivyo Chiuta wakatichitira pakupeleka Yesu kuti watiwombore.—Mateyu 20:28; Milimo 4:12.
Tikulongora kuti tikumanya udindo wa Yesu wakuŵeyelera kwa Chiuta m’malo mwa ise.—Ŵahebere 7:25.
Tikulongora kuti tikuchindika Yesu pakuŵa Wasembe Mukuru uyo wakutovwira kuŵa paubwezi uwemi na Chiuta.—Ŵahebere 4:14-16.


text: 17 Uthenga wakwimikana na Damaseko.+“Wonani, Damaseko waŵengeso msumba yayi,Wabwangandulikenge na kuzgoka chibumira.+2 Misumba ya Aroyeri+ yisidikenge,Yizgokenge malo ghakugonako miskambo,Kwambura munthu wakuyiwofya.3 Misumba ya malinga ghakukhora yimalenge mu Efurayimu,+Ndipo ufumu umalenge mu Damaseko.+Awo ŵakhalapo mu SiriyaŴaŵenge nga mbuchindami wa Ŵaisrayeli,”* wakuti Yehova wa mawumba.4 “Mu zuŵa ilo, uchindami wa Yakhobe uzamuchepa,Ndipo thupi lake lakututuŵa lizamughanda.5 Vizamuŵa nga ni para wakuvuna wakusenga* tirigu,Ndipo woko lake likuvuna mphonje za tirigu,Nga ni para munthu wakuvulura tirigu mu Dambo* la Refayimu.+6 Vyakuvulura vyekha ndivyo vizamukhalapo,Nga ni umo vikuŵira para ŵasunkhunya khuni la maolive:Maolive ghakuphya ghaŵiri panji ghatatu pera ndigho ghakukhalira mu munthavi wamuchanya chomene,Ghanayi panji ghankhondi pa minthavi iyo yikupasa,”+ wakuti Yehova Chiuta wa Israyeli.7 Mu zuŵa ilo, munthu wazamulaŵiska kwa Mlengi wake, ndipo maso ghake ghazamudodoliska Mutuŵa wa Israyeli.8 Wazamulaŵiska pa majotchero chara,+ mulimo wa mawoko ghake,+ ndipo wazamudodoliska chara pa ivyo minwe yake yikapanga, kwali ni vimakuni vyakupatulika* panji vyakuŵikapo vyakununkhira.9 Mu zuŵa ilo, misumba yake ya malinga yizamuŵa nga ni malo ghakusidika mu nkhorongo,+Nga ni munthavi uwo ukasidika pamaso pa Ŵaisrayeli.Yizamuzgoka mayiyi.10 Pakuti mwaluwa Chiuta+ wa chiponosko chinu,Mwatondeka kukumbuka Jalawe+ ilo ni linga linu.Lekani mwalima minda yakutowaNa kupandamo mphukira ya mulendo.*11 Muhanya mukuzengera chipanga munda winu,Namulenji mukumezga mbuto yinu,Kweni vuna yizamumara mu zuŵa la nthenda na vyakuŵinya vyambura kupora.+12 Pulikani, kuli chongo cha ŵanthu ŵanandi,Ŵakupoma nga ni nyanja.Mitundu yaŵinduka,Yikupoma nga ni maji ghankhongono.13 Mitundu yipomenge nga ni maji ghanandi.Wayichenyenge, ndipo yichimbilirenge kutali,Yichimbizgikenge nga ni mwelero wa mu mapiri uwo ukuputwa na mphepo,Nga ntchisazali icho chikuputwa na chimphepo.14 Namise kuli wofi.Pambere kundache, iwo kulije.Ichi ntchigaŵa cha awo ŵakutipoka vinthuNa chiharo cha awo ŵakutiphanga.