text:
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
Baibolo la pa Intaneti
MALEMBA GHAKUPATULIKA MU MANG'ANAMULIRO GHA CHARU CHIPHYA
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
-
Kukora somba mwamunthondwe; ŵasambiri ŵakwamba (1-11)
-
Kuchizga wavyoni (12-16)
-
Yesu wakuchizga wakufwa viŵaro (17-26)
-
Yesu wakuchema Levi (27-32)
-
Wakufumbika vya kuziŵizga kurya (33-39)
5 Nyengo yinyake, mzinda ukapulikizganga kwa Yesu apo wakasambizganga mazgu gha Chiuta mumphepete mwa nyanja ya Genesarete,+ ndipo ukamba kumufyenyelezga.
2 Wakawona maboti ghaŵiri ghali mumphepete mwa nyanja, kweni ŵalovi ŵakafumamo, ŵakachapanga mikwawu yawo.+
3 Wakati wakwera mu boti limoza, ilo likaŵa la Simoni, wakapempha kuti wavuŵire pataliko na mtunda. Wakakhala pasi mu boti lira na kwamba kusambizga mizinda.
4 Wakati wamara kuyowoya, wakati kwa Simoni: “Vuŵira apo mphakunyang’amira, ndipo ponyani mikwawu yinu kuti mukore somba.”
5 Kweni Simoni wakamuzgora kuti: “Msambizgi, taphyoka usiku wose kwambura kukorapo kanthu,+ kweni pakuti mwayowoya niponyenge mikwawu.”
6 Sono ŵakati ŵaponya mikwawu, ŵakakora somba zinandi chomene. Nakuti mikwawu yawo yikamba kupaluka.+
7 Ntheura ŵakachewuzga ŵanyawo awo ŵakaŵa mu boti linyake kuti ŵize na kuŵawovwira. Ŵakati ŵiza, ŵakazuzga maboti ghose ghaŵiri, mwakuti ghakamba kubira.
8 Simoni Petrosi wakati wawona ivi, wakajikama panthazi pa Yesu, wakati: “Fumu, fumaniko kwa ine, chifukwa ndine munthu wakwananga.”
9 Iyo pamoza na awo ŵakaŵa nayo ŵakazizwa chomene na unandi wa somba izo ŵakakora.
10 Yakobe na Yohane, ŵana ŵa Zebediya,+ awo ŵakateŵetanga pamoza na Simoni nawo ŵakazizwa chomene. Kweni Yesu wakati kwa Simoni: “Leka kopa. Kufuma sono ukolenge ŵanthu.”+
11 Sono ŵakiza na maboti ku mtunda, ndipo ŵakasida vyose na kumulondezga.+
12 Pa nyengo yinyakeso apo wakaŵa mu msumba unyake, wonani, kukaŵa munthu uyo wakaŵa na vyoni thupi lose. Wakati wawona Yesu wakawa kavunama ndipo wakamupempha kuti: “Fumu, usange mukukhumba, munganitozga.”+
13 Ntheura wakanyoloska woko lake, wakamukhwaska, wakati: “Nkhukhumba! Tozgeka.” Nyengo yeneyiyo vyoni vikafumako kwa iyo.+
14 Ndipo Yesu wakaphalira munthu yura kuti waleke kuphalira munthu waliyose, wakati: “Kweni luta, ukajilongore kwa wasembe. Ukapeleke sembe ya kutozgeka kwako, nga umo Mozesi wakayowoyera,+ kuti uŵe ukaboni kwa iwo.”+
15 Kweni mbiri yake yikathandazgikanga chomene, ndipo mizinda yikuru yikizanga pamoza kuzakapulikizga na kuchizgika ku maulwari ghawo.+
16 Ndipouli, kanandi wakalutanga ku mayiyi kukalomba.
17 Zuŵa linyake apo wakasambizganga, Ŵafarisi na ŵasambizgi ŵa Dango awo ŵakafuma mu mizi yose ya mu Galileya na Yudeya na Yerusalemu ŵakaŵapo. Ndipo wakaŵa na nkhongono za Yehova kuti wachizge ŵanthu.+
18 Ndipo wonani, ŵanthu ŵakanyamura munthu pa kasalasala, uyo wakaŵa wakufwa viŵaro, ndipo ŵakapenjanga nthowa yakumunjizgira mukati na kumuŵika panthazi pa Yesu.+
19 Ŵakati ŵatondeka kusanga nthowa yakumunjizgira mukati chifukwa cha mzinda, ŵakakwera pa mtenje. Ŵakapasura mtenje na kukhizgira pasi kasalasala uyo pakagona mulwari. Ŵakamukhizgira pakati pa awo ŵakakhala panthazi pa Yesu.
20 Wakati wawona chipulikano chawo, wakati: “Iwe wamunthu, zakwananga zako zagowokereka.”+
21 Penepapo ŵalembi na Ŵafarisi ŵakamba kudumbirana, ŵakati: “Ni njani uyu, uyo wakuyowoya miyuyuro? Ni njani wangagowokera zakwananga padera pa Chiuta?”+
22 Kweni Yesu wakati wamanya maghanoghano ghawo, wakaŵazgora kuti: “Mukughanaghana vichi mu mitima yinu?
23 Chipusu ni ntchi, kuyowoya kuti, ‘Zakwananga zako zagowokereka,’ panji kuyowoya kuti, ‘Wuka wendenge’?
24 Kweni kuti mumanye kuti Mwana wa munthu wali na mazaza pa charu chapasi ghakugowokera zakwananga,” Yesu wakati kwa munthu wakufwa viŵaro: “Nkhukuphalira, wuka, tora kasalasala wako, ndipo lutanga ku nyumba yako.”+
25 Nyengo yeneyiyo wakawuka uku wose ŵakuwona, wakanyamura icho wakagonangapo na kuluta ku nyumba yake, wakachindikanga Chiuta.
26 Penepapo ŵanthu wose ŵakazukuma na kwamba kuchindika Chiuta, ndipo ŵakaŵa na wofi chomene, ŵakati: “Tawona vinthu vyachilendo muhanya uno!”
27 Pamanyuma pa vinthu ivi, wakafuma ndipo wakawona munthu wakusonkheska msonkho zina lake Levi, wakhala pa nyumba yakusonkherapo msonkho. Yesu wakati kwa iyo: “Uŵe mulondezgi wane.”+
28 Wakasida vyose kumasinda, wakawuka na kwamba kumulondezga.
29 Levi wakamunozgera chiphikiro chikuru mu nyumba yake. Mukaŵa mzinda ukuru wa ŵakusonkheska msonkho na ŵanyake awo ŵakaryanga nawo.+
30 Ŵafarisi na ŵalembi ŵawo ŵakamba kunyunyuta ku ŵasambiri ŵake, ŵakati: “Chifukwa wuli mukurya na kumwa pamoza na ŵakusonkheska msonkho na ŵakwananga?”+
31 Yesu wakaŵazgora kuti: “Awo ŵali makora ŵakukhumbikwira dokotala yayi, kweni ŵalwari ndiwo.+
32 Nkhizira kuzakachema ŵanthu ŵarunji yayi, kweni ŵakwananga kuti ŵang’anamuke mtima.”+
33 Ŵakati kwa iyo: “Ŵasambiri ŵa Yohane na ŵasambiri ŵa Ŵafarisi ŵakuziŵizga kurya kanandi waka na kuŵeyelera, kweni ŵinu ŵakurya na kumwa.”+
34 Yesu wakati kwa iwo: “Kasi ŵabwezi ŵa mweneko wa nthengwa ŵangaziŵizga kurya uku mweneko wa nthengwa wachali nawo?
35 Kweni mazuŵa ghizenge apo mweneko wa nthengwa+ wazamutolekako kwa iwo, apo ndipo ŵazamuziŵizga kurya mu mazuŵa agho.”+
36 Kweniso wakaŵayowoyera ntharika yakuti: “Palije munthu uyo wakudumura chigamba ku laya lakuwaro liphya na kuchisona pa laya lakale. Usange wachita nthena, chigamba chiphya chikupalura laya lakale, ndipo chigamba cha laya liphya chikuyana chara na laya lakale.+
37 Kweniso palije munthu uyo wakuŵika vinyo liphya mu mathumba gha vikumba vyakale. Usange wachita nthena, vinyo liphya liphumurenge mathumba gha vikumba na kuthika, ndipo mathumba gha vikumba ghanangikenge.
38 Kweni vinyo liphya likwenera kuŵikika mu mathumba gha vikumba viphya.
39 Palije uyo wakukhumba vinyo liphya para wamwa lakale, chifukwa wakuti, ‘Lakale ndiwemi.’”
Tumizgani
Tumizgani
Luka 5
Malemba Ghakupatulika mu Mang’anamuliro gha Charu Chiphya
https://www.jw.org/finder?docid=1001061103&Book=42&Chapter=5&wtlocale=TB&srcid=share
Chitumbuka
mailto:?body=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti%0a%0ahttps%3A%2F%2Fwww.jw.org%2Ffinder%3Fdocid%3D1001061103%26Book%3D42%26Chapter%3D5%26wtlocale%3DTB%26srcid=share&subject=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1001061103/univ/art/1001061103_univ_sqr_xl.jpg


c: text/html

text:
NKHANI YA PA CHIKOPI | KOVWIRA ŴANTHU ŴA VIYOWOYERO VYOSE
Kumalana na Suzgo Ilo Likamba Kale
SONO pa charu pali viyowoyero pafupifupi 7,000. Ichi chikupangiska suzgo pa nkhani za mendero, malonda, masambiro, na kendeskero ka boma. Kweni ivi vyamba sono yayi. Vyaka pafupifupi 2,500 ivyo vyajumpha, Themba Ahasuweru (uyo wakwenera kuti wakaŵa Zekisesi I) la Ŵaperesiya likaŵika dango lakuti ŵanthu wose ŵalondezgenge. Ntheura ŵakatuma uthenga mu vigaŵa vyose, “kwamba ku Indiya m’paka ku Etiyopiya, vigaŵa 127. Chigaŵa chilichose ŵakachilembera mu kalembero kake na ku ŵanthu wose mu chiyowoyero chawo.” *
Mazuŵa ghano, mawupu ghanandi, nanga ni maboma, ghakutondeka kuchita ivyo Ŵaperesiya ŵakachita. Kweni pali gulu limoza pera ilo likuchita ivi. Gulu ili Mbakaboni ŵa Yehova. Iwo ŵakupanga magazini, sumu, madirama na mavidiyo, mabuku, kweniso Baibolo, mu viyowoyero vyakujumpha 750. Pa viyowoyero ivi paliso viyowoyero 80 vya mawoko. Ŵakaboni ŵakupangaso mabuku ghakupambanapambana gha vilembo vya Braille kuti ŵawovwire ŵanthu awo ŵakuwona yayi.
Kweni Ŵakaboni ŵa Yehova ŵakuchita vyose ivi kuti ŵasangirepo ndalama yayi. Nakuti ŵanthu awo ŵakung’anamura vinthu ivi na ŵanyake awo ŵakovwirana nawo, mbakujipeleka waka. Chifukwa wuli ŵakulimbikira kung’anamura vinthu mu viyowoyero vinandi nthena, ndipo ŵakuchita wuli pakung’anamura?
^ ndime 3 Wonani Esitere 8:9 mu Baibolo.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kasi Charu Chili Pasi pa Mazaza gha Njani Chomenechomene?
Kasi mukughanaghana kuti chili pasi pa mazaza gha . . .
Chiuta?
ŵanthu?
panji munyake?
IVYO BAIBOLO LIKUYOWOYA
“Charu chose chili pasi pa mazaza gha Muheni Yura.”—1 Yohane 5:19, Phangano Liphya.
“Mwana wa Chiuta wakawoneka, mwakuti waparanye milimo ya Dyabulosi”—1 Yohane 3:8, Mang’anamuliro gha Charu Chiphya.
KASI KUMANYA FUNDO IYI KUNGAMOVWIRANI WULI?
Mumanyenge chifukwa icho pa charu paliri masuzgo.—Chivumbuzi 12:12.
Muŵenge na chifukwa chakukwana chakugomezgera kuti vinthu visinthenge pa charu.—1 Yohane 2:17.
KASI TINGAGOMEZGA NADI IVYO BAIBOLO LIKUYOWOYA?
Enya. pali vifukwa vinandi, kweni tiyowoyengepo vitatu:
Ufumu wa Satana umalenge. Yehova ngwakukhumbisiska kuti wawuskepo ufumu wa Satana kuti ŵanthu ŵaleke kuŵa pasi pa mazaza ghake. Wakulayizga kuti waparanyenge Dyabulosi, na kuwuskapo viheni vyose ivyo Satana wachita.—Ŵahebere 2:14, Mang’anamuliro gha Charu Chiphya.
Chiuta wasankha Yesu Khristu kuti ndiyo wawusenge charu. Yesu wakupambana chomene na Satana, uyo wakuwusa charu pasono. Satana ngwankhaza ndipo wakujighanaghanira yekha. Pakuyowoya za ufumu wa Yesu, Chiuta wakulayizga kuti: “Wazamuchitira chitima wakuyuyuka na mukavu . . . wazamuŵathaska ku kuyuzga na nkhaza.”—Salimo 72:13, 14.
Chiuta wangateta yayi. Baibolo likuyowoya makora kuti: “Ntchambura machitiko kuti Chiuta watete.” (Ŵahebere 6:18) Para Yehova walayizga chinthu, chikuŵa nga chachitika kale. (Yesaya 55:10, 11) Uyo wakuwusa “charu ichi waponyekenge kuwaro.”—Yohane 12:31.
TFUNDO YAKUTI MUGHANAGHANIREPO
Kasi vinthu vizamuŵa wuli pa charu para uyo wakuwusa ŵamuwuskapo?
Baibolo likuzgora fumbo ili pa SALIMO 37:10, 11 na CHIVUMBUZI 21:3, 4.
Manyani Vinandi
Kasi Chiuta Wachitengechi na Charu Ichi?
Baibolo likuyowoya chifukwa icho Chiuta wakalengera charu, kweniso kuti masuzgo ghamalenge, charu chizamuŵa paradiso na ŵanthu awo ŵazamukhalamo.


text:
VITHUZITHUZI
VITHUZITHUZI
Muwoli wa Loti Wakazgoka Chiduli cha Mchere
Kuti usambire vya Loti na banja lake, kopera nkhani iyi, ndipo ujoyine tumadontho na kusheda chithuzithuzi.
Vinyake
Loto la Wakuphika
Kopera nkhani iyi na kupulinta, ndipo wona vinthu ivyo vikupambana pa vithuzithuzi viŵiri ivi.
Miliri Yitatu Yakwambilira ku Ŵaeguputo
Kasi pali mphambano wuli pakati pa miliri yitatu yakwamba na yinyake 7?
Farawo Wakakwezga Yosefe
Malizga kujambura chithuzi ichi ndipo umanyenge chifukwa icho ŵakuru ŵa Yosefe ŵakatondekera kumumanya.


text:
MUTU 1
“Ufumu Winu Wize”
1, 2. Kasi Yehova wakaŵaphalira vichi ŵapositole ŵa Yesu, ndipo ŵakachita wuli?
KASI mungachita wuli usange Yehova wangamutumani kuti muchite chinthu chinyake? Nanga chinthu icho chingaŵa chakusuzga, asi mungaŵikapo mtima kuti muchite? Mungakana yayi.
2 Ivi ndivyo vikachitikira Petrosi, Yakobe, na Yohane, pamanyuma pa Paska mu 32 C.E. (Ŵerengani Mateyu 17:1-5.) Apo ŵasambiri aŵa ŵakaŵa na Fumu yawo pa “phiri litali,” ŵakawona mboniwoni yakulongora kuti Yesu ni Fumu kuchanya. Ivyo ŵakawona vikaŵa nga ni vyanadi, mwakuti Petrosi wakakhumbanga kuchitapo kanthu. Uku Petrosi wachali kuyowoya, bingu likaŵabenekelera. Pamanyuma, Petrosi na ŵanyake ŵakajipulikira ŵekha mazgu gha Yehova. Yehova wakaŵasimikizgira kuti Yesu ni Mwana wake, ndipo wakati kwa iwo: “Mupulikirani.” Ŵapositole ŵakapulikira ivyo Chiuta wakayowoya. Ŵakategherezganga kwa Yesu ndipo ŵakachiskangaso ŵanji kuti ndimo ŵachitirenge.—Mil. 3:19-23; 4:18-20.
3. Chifukwa wuli tikwenera kupulikira Yesu, ndipo tisambirenge vichi?
3 Mazgu ghakuti “mupulikirani,” ghali kulembeka mu Baibolo kuti nase tisange nagho chandulo. (Rom. 15:4) Ntchakuzirwa kutegherezga kwa Yesu chifukwa ivyo wakayowoyanga vikafumanga kwa Yehova. Nyengo zose Yesu wakasambizganga ivyo Adada ŵake ŵakakhumbanga. (Yoh. 1:1, 14) Kweni pa vyose, Yesu wakasambizganga chomene vya Ufumu wa Chiuta. Yesu Khristu na ŵa 144,000 ndiwo ŵazamuwusa mu Ufumu uwu. Ipo ntchakuzirwa kuti tisambire vinandi vya Ufumu wa Chiuta. (Chivu. 5:9, 10; 14:1-3; 20:6) Kweni chakwamba, tiyeni tiwone icho Yesu wakayowoyeranga chomene vya Ufumu wa Chiuta.
“Ivyo vili kuzura mu mtima”
4. Kasi Yesu wakalongora wuli kuti wakaghanaghaniranga chomene vya Ufumu wa Chiuta?
4 Yesu wakaghanaghaniranga chomene vya Ufumu wa Chiuta. Tikumanya wuli? Ivyo munthu wakutemwa kuyowoya vikuvumbura ivyo vili mu mtima wake. Yesu wakati: “Mulomo ukuyowoya ivyo vili kuzura mu mtima.” (Mat. 12:34) Kanandi Yesu wakatemwanga kuyowoya vya Ufumu. Mu Makani Ghawemi, (kung’anamura ivyo wakalemba Mateyu, Mariko, Luka na Yohane) Ufumu ukuzunulika mu malo ghakujumpha 100. Apo Yesu wakapharazganga, nkhani yikuru yikaŵa Ufumu wa Chiuta. Yesu wakati: “Nkhweneraso kukapharazga makani ghawemi gha Ufumu wa Chiuta ku misumba yinyake, pakuti ndicho nkhatumikira.” (Luka 4:43) Kweniso wati wawuka ku ŵakufwa, wakalutilira kuyowoya vya Ufumu ku ŵasambiri ŵake. (Mil. 1:3) Nadi, ivyo Yesu wakayowoyanga vikulongora kuti wakaghanaghaniranga chomene vya Ufumu wa Chiuta.
5-7. (a) Kasi tikumanya wuli kuti Yehova nayo wakughanaghanira chomene vya Ufumu? Longosorani. (b) Kasi tichitenge wuli para tikughanaghanira vya Ufumu wa Chiuta?
5 Yehova nayo wakughanaghanira chomene vya Ufumu. Tikumanya wuli? Iyo wakatuma mwana wake yumoza pera kwiza pa charu chapasi. Ndipo vyose ivyo Yesu wakayowoyanga na kusambizga vikafumanga kwa Yehova. (Yoh. 7:16; 12:49, 50) Yehova ndiyo wakawovwiraso kuti ivyo Yesu wakachita apo wakaŵa pa charu chapasi, vilembeke mu Baibolo. Kasi fundo iyi yikung’anamurachi?
Waliyose wakwenera kujifumba kuti Kasi ine nkhutemwa kughanaghanira vya Ufumu wa Chiuta?
6 Tiyelezgere kuti muli na alubamu ndipo mukukhumba kuŵikamo vithuzithuzi. Muli na vithuzi vinandi, kweni mu alubamu iyi munganjira vichoko waka. Kasi mungachita wuli? Mungasankha ivyo mungaŵikamo. Ndimoso viliri na mabuku gha Makani Ghawemi. Mabuku agha ghangatovwira kuti timumanye makora Yesu. Kweni ni vyose yayi ivyo Yesu wakayowoya na kuchita pa charu chapasi vili kulembeka. (Yoh. 20:30; 21:25) Mzimu wa Yehova ukaŵawovwira kuti ŵalembe ivyo vikaŵa vyakuzirwa chomene. (2 Tim. 3:16, 17; 2 Pet. 1:21) Pakuti mu mabuku agha muli kulembeka vinandi vyakukhwaskana na Ufumu, chikulongora kuti Yehova nayo wakughanaghanira chomene vya Ufumu. Nakuti Yehova wakukhumba kuti tiwumanye makora Ufumu wake.
7 Waliyose wangachita makora kujifumba kuti, ‘Kasi ine nkhutemwa kughanaghanira vya Ufumu wa Chiuta?’ Para ndimo tikuchitira, tiŵenge ŵakunweka kuti timanye vinandi ivyo Yesu wakasambizga pa nkhani iyi. Tingamanya kuzirwa kwa Ufumu uwu na ivyo uzamuchita.
Kasi Ufumu wa Chiuta Uzamuchitachi?
8. Chifukwa wuli Yesu wakati Ufumu wa Chiuta ngwakuzirwa?
8 Apo Yesu wakasambizganga ŵasambiri ŵake kulomba, wakayowoya mwakupulikikwa makora ivyo Ufumu wa Chiuta uzamuchita. Iyo wakazunura vinthu 7 ivyo tingapempha. Vinthu vitatu vyakwambilira, vikutiphalira khumbo la Yehova. Chakwamba, zina lake lituŵiskike, chachiŵiri, Ufumu wake wize, ndipo chachitatu, khumbo lake lichitike pano pasi nga umo kuliri kuchanya. (Ŵerengani Mateyu 6:9, 10.) Vinthu vitatu ivi vikwendera lumoza. Ufumu uwu ndiwo uzamutuŵiska zina la Yehova na kufiska khumbo lake.
9, 10. (a) Kasi para Ufumu wa Chiuta wiza uzamuchitachi? (b) Kasi mukukhumba kuti Ufumu wa Chiuta uzakamuchitirani vichi?
9 Kasi Ufumu wa Chiuta uzamuchita vichi? Para tikulomba kuti ‘Ufumu winu wize,’ tikukhumba kuti Ufumu uwu uchitepo kanthu. Para Ufumu uwu wiza, uzamuwusa charu chose chapasi. Uzamuwuskapo ŵanthu ŵaheni na maboma agho ghalipo sono, ndipo pazamuŵa charu chiphya icho muzamuŵa urunji. (Dan. 2:44; 2 Pet. 3:13) Ntheura charu chose chizamuŵa paradiso. (Luka 23:43) Wose awo ŵali mu malaro gha chikumbusko, ŵazamuwuka na kuwonanaso na ŵabali ŵawo. (Yoh. 5:28, 29) Ŵanthu ŵakupulikira ŵazamuzgoka ŵarunji na kukhala kwamuyirayira. (Chivu. 21:3-5) Paumaliro, khumbo la Chiuta lizamufiskika pa charu chapasi, nga umo kuliri kuchanya. Kasi mungatemwa kuzakawona kuti layizgo ili lafiskika? Nyengo zose para mukulomba kuti Ufumu wa Chiuta wize, ndikuti mukukhumba kuti malayizgo agha ghafiskike.
10 Pasono tichali kulomba kuti Ufumu wa Chiuta “wize,” chifukwa maboma gha ŵanthu ghachali kuwusa, ndipo charu chiphya chaurunji chindize. Kweni ntchakukondweska kuti Ufumu wa Chiuta uli kwamba kale kuwusa. Mu Mutu 2, tisambirenge vinandi pa nkhani iyi. Sono tiyeni tiwone ivyo Yesu wakayowoya. Kasi Ufumu uwu ukayamba pawuli kuwusa, ndipo wizenge pawuli?
Kasi Ufumu wa Chiuta Ukayamba Pawuli Kuwusa?
11. Kasi Yesu wakalongora kuti Ufumu wa Chiuta wambenge kuwusa pa nyengo iyo wakaŵira pa charu chapasi?
11 Ŵasambiri ŵanyake ŵa Yesu ŵakaghanaghananga kuti Ufumu wa Chiuta wambenge kuwusa apo Yesu wakaŵa pa charu chapasi. Kweni ndimo vikaŵira yayi. (Mil. 1:6) Tiyeni tiwone ntharika ziŵiri izo Yesu wakayowoya.
12. Chifukwa wuli tikuti Ufumu wa Chiuta ukamba kuwusa pa nyengo iyo Yesu wakaŵa pa charu chapasi yayi?
12 Ntharika ya tirigu na duru. (Ŵerengani Mateyu 13:24-30.) Mukaŵa mu 31 C.E., apo Yesu wakayowoya ntharika iyi na kuphalira ŵasambiri ŵake ng’anamuro lake. (Mat. 13:36-43) Ng’anamuro la ntharika iyi ndakuti para ŵapositole ŵafwa, Dyabulosi wazamuseŵa duru (Ŵakhristu ŵatesi) mukati mwa tirigu (‘ŵana ŵa Ufumu’ panji kuti Ŵakhristu ŵakuphakazgika). Duru na tirigu vizamukulira lumoza m’paka pa nyengo ya vuna iyo “mbumaliro wa nyengo iyi.” Para nyengo ya vuna yajumpha, duru wazamukakika pamoza. Kweni tirigu wazamulongeka mu nthamba. Ntheura kuyana na ntharika iyi, Yesu wakenera kwamba kuwusa apo wakaŵa pa charu chapasi yayi, kweni para kuseŵa kwamara. Pasono kuseŵa kuli kujumpha kale, ndipo vuna yikamba mu 1914.
13. Kasi Yesu wakayowoya ntharika wuli, ndipo wakang’anamurangachi?
13 Ntharika ya mina. (Ŵerengani Luka 19:11-13.) Yesu wakayowoya ntharika iyi mu 33 C.E., apo wakalutanga ku Yerusalemu kaumaliro. Ŵanji awo ŵakayipulika ŵakatenge panji wamwamba kuwusa para wafika waka ku Yerusalemu. Kweni Yesu wakaŵawovwira ŵanthu aŵa kuti ŵapulikiske. Wakajiyaniska na “munthu munyake wakuzirwa,” uyo wakaluta “ku charu chakutali kuti wakimikike kuŵa fumu.” * Ku “charu chakutali” uko Yesu wali kuluta, nkhuchanya uko Awiske ŵali kumupa mazaza gha kuwusa. Kweni Yesu wakamanya kuti Ufumu uwu wamupokera nyengo yeneyiyo yayi. Wakenera kulindilira m’paka nyengo yakutemeka, nakuti wakalindilira nadi vyaka vinandi.—Sal. 110:1, 2; Mat. 22:43, 44; Heb. 10:12, 13.
Kasi Ufumu wa Chiuta Wizenge Pawuli?
14. (a) Kasi Yesu wakaŵazgora wuli ŵasambiri ŵakati ŵamufumba? (b) Kasi ntchivichi chinyake icho chikachitika Ufumu wa Chiuta wati wamba kuwusa?
14 Pambere Yesu wandakomeke, ŵasambiri ŵake ŵanayi ŵakamufumba kuti: “Ntchivichi chizamuŵa chimanyikwiro cha kuŵapo kwinu na cha umaliro wa charu?” (Mat. 24:3; Mrk. 13:4) Pakuzgora, Yesu wakalongosora uchimi wa pa Mateyu 24 na 25. Iyo wakayowoya vimanyikwiro vya “kuŵapo” kwake, ivyo vizamuchitika pa charu chose chapasi. Yesu wakamba kuŵapo [kuwusa] pa nyengo iyo Ufumu ukababikira kuchanya, ndipo wazamuleka kuwusa para Ufumu uwu wanozga vyose pa charu chapasi. Pali ukaboni wakukwana wakuti ivyo Yesu wakayowoya vikamba kufiskika mu 1914. * Ntheura Yesu wakamba kuŵapo mu chaka ichi, ndipo Ufumu wa Chiuta ukamba kuwusa.
15, 16. Kasi mazgu ghakuti “muwiro uwu” ghakuyowoya vya njani?
15 Kweni kasi Ufumu wa Chiuta wizenge pawuli? Yesu wakazunura yayi zuŵa leneko. (Mat. 24:36) Kweni wakayowoya fundo yinyake iyo yikulongora kuti Ufumu wa Chiuta uli pafupi chomene. Yesu wakati Ufumu wa Chiuta wizenge para “muwiro uwu” wawona kufiskika kwa ivyo wakayowoya. (Ŵerengani Mateyu 24:32-34.) Kasi “muwiro uwu” ni ngu? Tiyeni tiwone ivyo Yesu wakayowoya.
16 “Muwiro uwu.” Kasi Yesu wakayowoyanga vya ŵanthu ŵambura chipulikano? Yayi. Nakuti uchimi uwu Yesu wakaphaliranga ŵapositole ŵake ŵachoko waka, awo “ŵakiza kwa iyo kumphepete.” (Mat. 24:3) Ŵapositole aŵa ŵakaŵa pafupi kuphakazgika na mzimu utuŵa. Kweniso tikwenera kumanya nkhani iyo yikaŵapo. Pambere wandayowoye mazgu ghakuti “muwiro uwu,” Yesu wakati: “Sono sambiraniko ntharika iyi ku khuni la mkuyu: Para minthavi yake yiphya yasunda waka na kufwatura mahamba, mukumanya kuti chifuku chili pafupi. Mwakuyana waka, namwe para mukuwona vinthu vyose ivi, manyani kuti wali pafupi, wali pa milyango.” Ŵakuphakazgika ndiwo ŵazamuwona kufiskika kwa uchimi uwu, na kumanya kuti Yesu ‘wali pafupi pa milyango.’ Ntheura apo Yesu wakayowoyanga za “muwiro uwu,” wakanenanga Ŵakhristu ŵakuphakazgika.
17. Kasi mazgu ghakuti “muwiro” na ghakuti “vinthu vyose ivi,” ghakung’anamurachi?
17 “Umalenge chara m’paka vinthu vyose ivi vichitike.” Kasi mazgu agha ghazamufiskika wuli? Kuti tisange zgoro, tikwenera kumanya dankha vinthu viŵiri. Chakwamba, ng’anamuro la lizgu lakuti “muwiro.” Chachiŵiri, ng’anamuro la mazgu ghakuti “vinthu vyose ivi.” Kanandi lizgu lakuti muwiro, likuyowoya za ŵanthu ŵa misinkhu yakupambanapambana awo ŵasangana. Ŵanthu ŵa muwiro umoza ŵakusangana na kulekana. (Eks. 1:6) Mazgu ghakuti “vinthu vyose ivi” ghakung’anamura ivyo Yesu wakayowoyerathu kuti vizamuchitika pa nyengo ya kuŵapo kwake. Vinthu ivi vikamba kuchitika mu 1914 ndipo vilutilirenge m’paka pa “suzgo yikuru.”—Mat. 24:21.
18, 19. Kasi mazgu ghakuti “muwiro uwu” mungaghalongosora wuli, ndipo ghakutipa chithuzi wuli?
18 Kasi mazgu ghakuti “muwiro uwu,” ghakuyowoya vya njani? Muwiro uwo ukuyowoyeka apa Mbakhristu ŵakuphakazgika magulu ghaŵiri. Gulu lakwamba, ni awo ŵakawona chimanyikwiro mu 1914. Gulu lachiŵiri, Mbakhristu ŵakuphakazgika awo ŵakasangana na awo ŵakawona chimanyikwiro mu 1914. Ŵakuphakazgika ŵa mu gulu lachiŵiri aŵa ndiwo ŵamalenge wose yayi m’paka suzgo yikuru yize. Magulu ghaŵiri agha ndigho ni muwiro uwo Yesu wakayowoyanga, chifukwa ŵakasangana pa nyengo yinyake. *
19 Kasi apa fundo njakuti wuli? Pali ukaboni wakukwana wakuti ivyo Yesu wakayowoya vikuchitika pa charu chose, kulongora kuti wali pa mpando Wachifumu. Ndipouli, manyani kuti Ŵakhristu ŵakuphakazgika ŵa “muwiro uwu,” ŵanandi pasono mbachekuru. Kweni ŵafwenge wose yayi pambere suzgo yikuru yindize. Ipo tingayowoya kuti sonosono apa Ufumu wa Chiuta wizenge na kwamba kuwusa pa charu chapasi. Ntchakukondweska chomene kuzakawona kuti lurombo lwa Yesu lwakuti “Ufumu winu wize” lwafiskika!
20. Kasi mu buku ili tisambirenge vichi, ndipo mu mutu wapanthazi tizamusambira vichi?
20 Ipo kuluwa yayi ivyo Yehova wakayowoya vyakukhwaskana na Mwana wake. Iyo wakati: “Mupulikirani.” Pakuŵa Ŵakhristu ŵaunenesko, nase tili mchanya kupulikira mazgu agha. Tikukhumba kumanya makora vyose ivyo Yesu wakasambizga pa nkhani ya Ufumu wa Chiuta. Mu buku ili, tisambirenge vinthu vyakuzirwa ivyo Ufumu wa Chiuta uli kuchita kale na ivyo uzamuchita kunthazi. Kweni mu Mutu wapanthazi tisambirenge ivyo vikachitika Ufumu wati wamba kuwusa kuchanya.
^ ndime 13 Apo Yesu wakayowoyanga ntharika iyi, ŵategherezgi ŵake ŵakwenera kuti ŵakaghanaghananga vya Arikelawu, mwana wa Herode Mulara. Pambere Herode wandafwe, wakasora Arikelawu kuti ndiyo wazakaŵe themba mu Yudeya na vigaŵa vinyake vyose. Ndipouli, pambere Arikelawu wandambe kuwusa, wakeneranga kuluta dankha ku Romu kuti Kesare Augusto wakamuzomerezge.
^ ndime 14 Kuti mumanye vinandi, wonani mutu 9 mu buku la Kasi Baibolo Likusambizgachi Chomenechomene?
^ ndime 18 Mkhristu waliyose uyo wali kuphakazgika pamanyuma pakuti wose awo ŵakawona chimanyikwiro mu 1914 ŵafwa, ngwa “muwiro uwu” yayi.—Mat. 24:8


text:
Kasi Mukumanya?
Kasi ivyo ŵanthu ŵakufukura vyapasi ŵakusanga vikukolerana na ivyo vili mu Baibolo?
Buku linyake likuti: “Ŵanthu pafupifupi 50” awo mazina ghawo ghakusangika mu Testamente Lakale ŵakaŵako nadi. Ivi ndivyo awo ŵakufukura vinthu vyapasi ŵali kusanga. (Biblical Archaeology Review) Pa ŵanthu aŵa, 14 ŵakaŵa mafumu gha Yuda na Israyeli. Ŵanyake ŵa iwo ni Davide na Hezekiya, awo mbakumanyikwa chomene. Kweni ŵanyake mbambura kumanyikwa chomene, nga ni Menahemu na Peka. Paliso mazina gha mafumu 5 gha ku Eguputo, 19 gha ku Asiriya, Babuloni, Moabu, Peresiya na Siriya. Ŵakufufuza aŵa ŵali kusanga mazina gha mafumu, mafumukazi, ŵasembe, ŵalembi na ŵanyake.
Buku ili likuti pali ukaboni wakukwana kuti ŵanthu aŵa ŵakaŵako nadi chifukwa pali “mapangano agho ŵakalemberananga.” Mu Testamente Lasono namo mukusangika mazina gha ŵanthu ŵakumanyikwa nga ni Herode, Pontiyo Pilato, Tiberiyo, Kayafa na Seregiyo Paulosi. Pali ukaboni uwo ŵanthu awo ŵakufukura vinthu vyapasi ŵali kusanga wakuti ŵanthu aŵa nawo ŵakaŵako nadi.
Kasi mphawuli apo nkhalamu zikaleka kusangika ku Palestina?
Nangauli pasono nkhalamu zikusangika yayi ku Palestina, kweni Malemba ghakulongora kuti kale zikaŵako. Mu Malemba nkhalamu zikuzunulika mu malo 150. Mu mavesi ghanyake, nkhalamu zikuzunulika mu viyelezgero waka kweni mu ghanyake zikaŵa nkhalamu zeneko. Baibolo likuti Samusoni, Davide na Benaya ŵakakoma nkhalamu. (Ŵeruzgi 14:
Kale nkhalamu za ku Asia zikendanga kufuma ku Asia Minor na Greece kuluta ku Palestina, Siriya, Mesopotamiya, na India. Chifukwa chakuti nkhalamu ni zakofya, kale ŵanthu ŵakaziwonanga waka pa vinthu vyakuchita kujambura. Kale ku Babuloni pa viliŵa ŵakajamburangapo nkhalamu.
Vikuwoneka kuti cha kuumaliro wa vyaka vya m’ma 1100, ŵanthu ŵakakomanga nkhalamu ku Palestina. Kweni vikuwoneka kuti nkhalamu zikaleka kusangika ku malo agha cha m’ma 1300. Ndipouli, ku Mesopotamiya na Siriya vikulongora kuti zikasangikangako m’paka cha m’ma 1800, kweniso zikasangikanga ku Iran na Iraq m’paka kuuyambiro wa vyaka vya m’ma 1900.


text:
Khozgani Ubwezi Winu na Yehova
‘Sendelerani kwa Chiuta, ndipo iyo wasendelerenge kwa imwe.’
1. Chifukwa wuli tikwenera kulimbikira kukhozga ubwezi withu na Yehova?
PARA ndimwe Kaboni wa Yehova wakubatizika, muli na ubwezi wapadera chomene na Yehova Chiuta. Kweni charu cha Satana ndiposo kwananga kwithu, kungatimbanizga ubwezi uwu. Lekani tose tikwenera kulimbikira kukhozga ubwezi withu na Yehova.
2. Kasi tingachita wuli kuti ubwezi withu na Yehova ukhore?
2 Kasi ubwezi winu na Yehova ngwakukhora wuli? Kasi mungachita wuli kuti mukhozge ubwezi winu na Yehova? Lemba la Yakobe 4:8 likuti: ‘Sendelerani kwa Chiuta, ndipo iyo wasendelerenge kwa imwe.’ Kuti ubwezi winu ukhore, imwe kweniso Yehova, mukwenera kuchitapo kanthu. Para imwe mwamba kusendelera kwa Yehova, nayo wasendelerenge kwa imwe ndipo ubwezi winu ukhorenge. Para mukusendelera kwa Yehova, iyo waŵenge wanadi kwa imwe. Mumugomezgenge chomene Yehova nga umo wakachitira Yesu. Iyo wakati: “Uyo wakanituma ngwanadi, ndipo . . . Ine nkhumumanya. (Yoh. 7:28, 29) Kasi mungachita wuli kuti musendelere kwa Yehova?
3. Kasi tingayowoyeskana wuli na Yehova?
3 Kuti ubwezi winu na Yehova ukhore mukwenera kuyowoyeskana nyengo zose. Kasi mungayowoyeskana wuli na Yehova? Kasi mukuyowoyeskana wuli na mubwezi winu uyo wakukhala kutali? Mukulemberana makalata na kwimbirana foni. Mukuyowoya na Yehova para mukulomba kwa iyo nyengo zose. (Ŵazgani Salmo 142:2.) Kasi Yehova wangayowoya namwe wuli? Iyo wakuyowoya namwe para mukuŵazga Baibolo, na kughanaghanirapo. (Ŵazgani Yesaya 30:20, 21.) Mu nkhani iyi tisambirenge umo kulomba kweniso kuŵazga Baibolo kungatovwilira kuti tikhozge ubwezi withu na Yehova.
PARA TIKUSAMBIRA BAIBOLO
4, 5. Kasi Yehova wangayowoya namwe wuli? Yowoyani chiyelezgero.
4 Baibolo ni mazgu gha Chiuta agho ghakovwira waliyose. Kasi Baibolo lingamovwirani wuli kuti musendelere kwa Yehova? Para mukuŵazga na kusambira Baibolo, ghanaghanirani umo fundo izo mukuŵazga zingamovwilirani. Kweniso ghanaghanirani umo mungalondezgera ivyo mwasambira. Para mukuchita nthena, mukuzomerezga kuti Yehova wayowoye namwe. Iyo wakuŵa mubwezi winu wa pa mtima uyo wakumovwirani na kuŵa namwe pafupi.—Heb. 4:12; Yak. 1:23-25.
5 Mwachiyelezgero, kasi mukujipulika wuli para mukuŵazga mazgu agho wakayowoya Yesu, ghakuti: ‘Leka kujiŵikira wamwene usambazi pa charu chapasi’? Para mukulimbikira kudangizga ufumu, mukukondweska Yehova. Kweni nyengo zinyake para mwaŵazga mazgu gha Yesu, mungawona kuti mukwenera kusintha vinthu vinyake kuti muŵe na nyengo yinandi kuti muteŵetere makora Yehova. Para mwasintha ndikuti Yehova wamovwirani kuti mukhozge ubwezi winu na iyo.—Mat. 6:19, 20.
6, 7. (a) Para tikusambira Baibolo kasi ntchivichi chikuchitika pakati pa ise na Yehova? (b) Kasi tikwenera kuŵa na chilato wuli para tikusambira Baibolo?
6 Para tikusambira Baibolo, tikumanya ivyo tikwenera kusintha kuti titeŵetere makora Yehova. Tikumanya nkharo yake ndipo tikumutemwa chomene. Para tamba kumutemwa, nayo wakutitemwa, ndipo ubwezi withu ukukhora chomene.—Ŵazgani 1 Ŵakorinte 8:3.
7 Usange tikukhumba kusendelera kwa Yehova, tikwenera kuŵa na chilato chiwemi para tikusambira Baibolo. Yesu wakati: ‘Kuti ŵaŵe na umoyo wamuyirayira, ŵakwenera kumumanyani imwe Chiuta waunenesko yekha, ndiposo Yesu Khristu, mweneuyo mukamutuma.’ (Yoh. 17:3) Para tikusambira Baibolo timanyenge vinthu vinandi, ndipo tikwenera kuŵa na chilato cha kumumanya makora Yehova.—Ŵazgani Exodus 33:13; Sal. 25:4.
8. (a) Umo Yehova wakachitira na Azariya, kasi ŵanji ŵangaŵa na maghanoghano wuli? (b) Chifukwa wuli tikwenera yayi kukayikira umo Yehova wakuchitira vinthu?
8 Usange Yehova ni mubwezi withu, tipulikiskenge umo wakuchitira vinthu. Mwachiyelezgero, apo Azariya wakaŵa themba la Yuda, ŵanthu ŵakasopanga vikozgo. Kweni iyo wakasopangako yayi. Baibolo likuti, ‘wakachita vyakunyoloka pamaso pa Yehova.’ (2 Mathe. 15:1-5) Chifukwa wuli pera Yehova wakalanga Azariya na nthenda ya vyoni? Tikumanya yayi. Ndipouli, ŵanji ŵangaghanaghana kuti Yehova wakalanga Azariya kwambura chifukwa. Kweni ndimo viliri yayi chifukwa Yehova ni murunji. Iyo wakulanga ‘mwakwenelera.’ (Yer. 30:11) Nangauli tikumanya yayi chifukwa icho Yehova wakalangira Azariya, kweni wakamulanga pa chifukwa chakwenelera.
9. Kasi ni nkhani wuli iyo yingatovwira kupulikiska chifukwa icho Yehova wakalangira Azariya na nthenda ya vyoni?
9 Baibolo likulongosora makora umoyo wa Themba Azariya uyo wakamanyikwangaso kuti Themba Uziya. (2 Mathe. 15:7, 32) Lemba la 2 Midauko 26:3-5, 16-21, likuti Uziya ‘wakachita vyakunyoroka pamaso pa Yehova.’ Kweni pakati pajumpha nyengo, “mtima wake ukamukwezgera ku pharaniko lake.” Themba Uziya likachita mulimo uwo ukeneranga kuchitika na ŵasembe pera. Ŵasembe 81, ŵakayezga kumukanizga. Kweni iyo wakapulikira yayi, m’malo mwake wakajikuzga ndipo wakaŵakwiyira. Nkhani iyi yikutovwira kupulikiska chifukwa icho Yehova wakalangira Uziya na nthenda ya vyoni.
10. Kasi ntchivichi icho chingatovwira kuti tileke kumukayikira Yehova?
10 Kasi nkhani iyi yikutisambizga vichi? Yikutovwira kupulikiska chifukwa icho Yehova wakalangira Themba Azariya. Kasi tichitenge wuli usange Baibolo lindalongosore chifukwa icho Yehova wakachitira vinthu vinyake? Kasi tambenge kumukayikira na kuwona kuti Yehova wakabudiska? Panji tigomezgenge ivyo Baibolo likuyowoya kuti vyose ivyo Yehova wakuchita ni vyaurunji? (Dute. 32:4) Para mwamba kumumanya makora Yehova, mumutemwenge chomene na kumugomezga. Ntheura mukayikirenge yayi umo Yehova wakuchitira vinthu. Para mukusambira Baibolo, Yehova waŵenge nadi mubwezi winu.—Sal. 77:12, 13.
PARA TIKULOMBA KWA YEHOVA
11-13. Kasi tikumanya wuli kuti Yehova wakupulika malurombo ghithu? (Wonani chithuzithuzi chakwamba.)
11 Lurombo lukutovwira kuti tisendelere kwa Yehova. Mu lurombo tingamulumba, kumuwonga, kweniso kupempha kuti watovwire. (Sal. 32:8) Kuti tikhozge ubwezi withu na Yehova, tikwenera kugomezga kuti wakupulika malurombo ghithu.
12 Ŵanthu ŵanyake ŵakughanaghana kuti Chiuta wakupulika yayi malurombo. Ndipo ŵakuti lurombo lukovwira kuti munthu wajipulike waka makora. Ŵakugomezga kuti lurombo lukovwira waka kuti munthu waghanaghanire umo wangamazgira masuzgo ghake. Nyengo zinyake ndimo vingaŵira nadi. Kweni para tikuyowoya na Yehova mu lurombo, tikugomezga kuti iyo wakutipulika. Kasi tikumanya wuli?
13 Pambere Yesu wandize pa charu chapasi, wakawonanga kuti Yehova wakuzgora malurombo gha ŵanthu. Apo wakaŵa pa charu chapasi wakalombanga kwa Adada ŵake na kuŵaphalira maghanoghano ghake. Zuŵa linyake wakatchezera kulomba. (Luka 6:12; 22:40-46) Yehova walekenge kupulika malumbo, mphanyi Yesu wakalombanga yayi. Yesu wakamanyanga kuti Yehova wakupulika malurombo, lekani wakasambizga ŵasambiri ŵake kuti ŵalombenge kwa Yehova. Nyengo yinyake Yesu wakaphalira Adada ŵake kuti: “Ŵadada, nkhumuwongani kuti mwanipulika. Mbunenesko, nkhumanya kuti nyengo zose mukunipulika.” Nase tikwenera kugomezga kuti Yehova wakupulika malurombo ghithu.—Yoh. 11:41, 42; Sal. 65:2.
14, 15. (a) Kasi ntchivichi chikuchitika usange tazunura icho tikukhumba mu lurombo? (b) Kasi lurombo lukawovwira wuli Kathy kukhozga ubwezi wake na Yehova?
14 Nyengo zinyake mungamanya makora yayi kuti Yehova wazgora lurombo lwinu. Kweni para mukuzunura icho mukukhumba, muwonenge kuti Yehova wakuzgora nadi ndipo ubwezi winu na iyo ukhorenge chomene. Usange tikumuphalira Yehova chilichose icho tikwenjerwa, iyo wasendelerenge kwa ise.
15 Wonani ivyo vikachikira Kathy. * Kanandi wakalutanga mu upharazgi mwadango waka. Iyo wakati: “Upharazgi nkhawutemwanga chomene yayi.” Wati wapumura ntchito yakulembeka, mubali mulara wakamufumba usange wangakwaniska kuchita upayiniya wanyengozose. Iyo wakati: “Mubali wakanipa fomu ya upayiniya. Zuŵa lililose nkhalombanga Yehova kuti wanovwire kuti nitemwenge kupharazga.” Kasi Yehova wakapulika lurombo lwake? Enya. Wakati wachita upayiniya vyaka vitatu, wakayowoya kuti: “Nkhumalira nyengo yinandi mu upharazgi. Ŵadumbu awo tikupharazgira lumoza ŵanisambizga vinandi ndipo nkhupharazga mwaluso. Mazuŵa ghano nkhuluta mu upharazgi mwadango waka yayi kweni nkhutemwa chomene kupharazga.” Lurombo lukamovwira chomene Kathy kuti wakhozge ubwezi wake na Yehova.
KASI TIKWENERA KUCHITA VICHI?
16, 17. (a) Kasi tingachita wuli kuti tikhozge ubwezi withu na Yehova? (b) Kasi tizamudumbiskana vichi mu nkhani yapanthazi?
16 Tikwenera kulomba na kusambira Baibolo nyengo zose kuti tisendelere kwa Yehova. Para ndivyo tikuchita ubwezi withu na Yehova ukhorenge chomene, ndipo tizizipizgenge masuzgo.
17 Nyengo zinyake tingaŵa kuti tili na suzgo linyake. Panji tikulomba kweni likumara yayi. Para ndivyo vikutichitikira tingamba kumukayikira Yehova. Tingawona nga Yehova wakupulika yayi malurombo ghithu. Paumaliro tingakayika usange Yehova ni mubwezi withu nadi. Kasi ntchivichi icho chingatovwira usange maghanoghano agha ghatizira? Nkhani yapanthazi yizamuzgora fumbo ili.
^ ndime 15 Mazina ghanyake tasintha.
Manyani Vinandi
Kasi Mungachita Wuli Kuti Muŵe Mubwezi wa Chiuta?
Namwe mungaŵa mubwezi wa Chiuta.


text:
NKHANI YA PA CHIKOPI | KASI UFUMU WA CHIUTA UZAMUMUCHITIRANI VICHI IMWE?
Kasi Ufumu wa Chiuta Uzamumuchitirani Vichi Imwe?
Mu nkhani izo zajumpha mukwenera kuti mwamanya kuti Ufumu wa Chiuta ngwakuzirwa chomene ku Ŵakaboni ŵa Yehova. Apo mwaŵazganga nkhani izi, mukwenera kuti mwangukondwa chomene kumanya ivyo Ufumu wa Chiuta uzamuchita munthazi. Kweni panji mukukayika usange vinthu ivi vingazakachitika nadi.
Ntchiwemi kughanaghanirapo, m’malo mwakugomezga waka chilichose. (Zintharika 14:15) Ivyo mwachita vingayanako na ivyo ŵanthu ŵa ku Bereya * ŵakachita. Ŵati ŵaphalirika kakwamba makani ghawemi gha Ufumu ŵakaghapokelera mwakunweka, kweni ŵakakhorwa waka na ivyo ŵakapulika yayi. M’malo mwake ŵakapenjerezga mu Malemba kuti ŵawone “usange vinthu ivi ndimo vikaŵira.” (Milimo 17:11) Iwo ŵakayaniskanga ivyo ŵaphalirika na ivyo Malemba ghakuyowoya. Pamasinda, ŵakakhorwa kuti makani ghawemi ngakufuma nadi mu Mazgu gha Chiuta.
Ŵakaboni ŵa Yehova ŵakumupemphani kuti ndimo namwe muchitirenge. Tikusambira na ŵanthu Baibolo kwambura kulipira. Ntheura ŵanthu ŵakuŵa na mwaŵi wakuyaniska ivyo Ŵakaboni ŵa Yehova ŵakuyowoya na ivyo Baibolo likusambizga.
Padera pakusambira na Ŵakaboni, para namwe musambirenge Baibolo pamwekha, limovwiraninge kuti musange mazgoro gha mafumbo agha:
Kasi taŵanthu tikaŵako wuli?
Kasi ntchivichi chingatovwira kuti tiŵe ŵakukondwa mu mbumba?
Para mukusambira Baibolo ‘musendelerenge kwa Chiuta.’ (Yakobe 4:8) Para muli paubwezi na Yehova, muwonenge kuti Ufumu wa Chiuta umuchitiraninge viwemi chomene, sono kweniso munthazi. Apo Yesu wakalombanga kwa Adada ŵake, wakati: “Kuti ŵaŵe na umoyo wamuyirayira, ŵakwenera kumumanyani imwe Chiuta waunenesko yekha, ndiposo Yesu Khristu, uyo mukamutuma.”—Yohane 17:3.
^ ndime 4 Bereya ni tawuni iyo yikaŵa ku Makedoniya.
Manyani Vinandi
Ni Nkhu Uko Tingasanga Mazgoro gha Mafumbo Ghakuzirwa Agho Tikujifumba?
Kasi mazgoro mungaghasanga ku ŵasayansi, ku ŵanthu ŵa vinjeru panji mu Baibolo?
Kasi Ŵakaboni ŵa Yehova Ŵakusambizga Wuli Baibolo?
Ŵanthu awo ŵakukhumba kusambira Baibolo ŵakufumba mafumbo. Manyani mazgoro ghake.


text:
NKHANI YA PA CHIKOPI | BAIBOLO LAPONA KU VINANDI
Nkhani Yakukhumbikwira Kuyiwona Makora
Baibolo likupambana chomene na mabuku ghanyake ghose gha visopa. Palije buku linyake ilo, kwa nyengo yitali chomene, lawovwira ŵanthu ŵanandi kusintha vigomezgo vyawo kuluska Baibolo. Kweniso palije buku linyake, padera pa Baibolo, ilo ŵanthu ŵayezga kulisanga vifukwa na kulikayikira.
Ŵanthu ŵanyake ŵakusambira chomene ŵakukayikira usange ivyo vili mu Mabaibolo gha mazuŵa ghano ndivyo vikaŵa nadi mu malemba ghakwambilira. Pulofesa munyake wa vyachisopa wakayowoya kuti: “Tikumanya makora yayi usange ivyo vikulembeka mu Mabaibolo agho tili nagho sono ndivyo vikaŵako pakwambilira. Mu Mabaibolo gha mazuŵa ghano muli vinthu vinandi vyakubudika, ndipo ghanyake ghakalembeka pakati pajumpha vyaka vinandi chomene kufuma pa ghakwambilira. Kweniso ghakupambana nkhanira na Mabaibolo ghakwambilira munthowa zinandi.”
Ŵanyake ŵakulikayikira Baibolo, chifukwa cha ivyo ŵakuphalirika uko ŵakusopa. Chiyelezgero ni Faizal, uyo wakakulira mu banja ilo ndachikhristu yayi. Apo wakaŵa mwana, ŵapapi ŵake ŵakamuphaliranga kuti Baibolo ni buku lituŵa kweni lili kusinthika. Iyo wakuti: “Ndicho chifukwa nkhakayikiranga apo ŵanthu ŵanyake ŵakakhumbanga kuniphalira vya Baibolo. Nkhaghanaghananga kuti iwo ŵakaŵavya Baibolo lenecho ilo likalembeka pakwambilira. Nkhatenge ŵakaŵa na ilo lili kusinthika!”
Kwali Baibolo lili kusinthika panji yayi, ni nkhani iyo tikwenera kuyiwona makora. Tiyeni tiwone mafumbo agha: Kasi mungagomezga kuti munthazi vinthu vizamuŵa makora usange mukumanya yayi usange vinthu ivi vikaŵamo nadi mu Baibolo lakwambilira? (Rom. 15:4) Kasi mungalondezga fundo za mu Baibolo pakusankha vyakuchita pa nkhani ya ntchito, banja, panji kusopa usange mu Mabaibolo gha mazuŵa ghano muli vyakubudika vinandi?
Nangauli mabuku gha Baibolo agho ghakalembeka pakwambilira pasono kulije, kweni pali mabuku ghanyake ghakale chomene agho ghangatovwira kumanya unenesko. Pa mabuku agha paliso mipukutu masauzandi ghanandi ya Baibolo. Kasi mipukutu iyi yikapona wuli kuvunda, ku ŵakususka, kweniso ku awo ŵakakhumbanga kusintha uthenga wake? Kasi umo mipukutu iyi yaponera vingamovwirani wuli kuti mwambe kugomezga kuti Baibolo ilo muli nalo ndaunenesko? Wonani mazgoro gha mafumbo agha mu nkhani yapanthazi.


text:
Nkhani Nambara 86: Ŵanalume Awo Ŵakalongozgeka na Nyenyezi
Kasi ukuyiwona nyenyezi yakuŵala comene iyo yumoza mwa ŵanalume aŵa wakuyilongora? Ŵakati ŵafuma mu Yerusalemu, nyenyezi yikawoneka. Ŵanthu aŵa ŵakafumira Kumafumiro gha dazi, mbakusanda nyenyezi. Iwo ŵakagomezga kuti nyenyezi iyi yiŵalongozgerenge ku munthu munyake wakuzirwa
Ŵanalume aŵa ŵakati ŵafika ku Yerusalemu, ŵakafumba kuti: ‘Kasi mwana uyo waŵenge fumu ya Ŵayuda wali nkhu?’ “Ŵayuda” ni zina linyake la Ŵaisrayeli. ‘Tikawona nyenyezi yake kakwamba apo tikaŵa Kumafumiro gha dazi,’ iwo ŵakayowoya ntheura, ‘ndipo tiza kuti tizakamulambire.’
Herode, uyo wakaŵa fumu mu Yerusalemu wakati wapulika mazgu agha wakakwiya comene. Wakakhumbanga yayi fumu yinyake kutora malo ghake. Mwantheura Herode wakacema ŵasofi ŵalara na kuŵafumba kuti: ‘Kasi fumu iyo yikalayizgika yibabikirenge nkhu?’ Iwo ŵakazgora kuti: ‘Baibolo likuti mu Betelehemu.’
Ntheura Herode wakacema ŵanalume ŵa Kumafumiro gha dazi na kuŵaphalira kuti: ‘Lutani mukamupenje mwana uyu. Para mwamusanga, mwize muzakanimanyiske. Nane nkhukhumba kuluta kuti nkhamulambire.’ Kweni Herode wakakhumbanga kusanga mwana uyu kuti wamukome!
Nyenyezi yikenda na kudangilira panthazi pa ŵanalume aŵa mupaka ku Betelehemu na kwimilira apo pakaŵa mwana. Ŵanalume aŵa ŵakati ŵanjira mu nyumba, ŵakasanga Mariya na Yesu. Ŵakatora vyawanangwa vyawo na kupeleka kwa Yesu. Kweni pamanyuma pake Yehova wakacenjezga ŵanalume ŵa Kumafumiro gha dazi aŵa mu loto kuti ŵaleke kuwelera kwa Herode. Ntheura ŵakenda nthowa yinyake pakuwelera ku caru ca kwawo.
Herode wakati wapulika kuti ŵanalume aŵa ŵaluta kukwawo, wakakwiya comene. Mwantheura wakalangura kuti ŵana wose ŵasepuka ŵa vilimika viŵiri kukhilira pasi ŵa ku Betelehemu ŵakomeke. Kweni Yehova wakacenjezga Yosefe mwakutendekera mu loto, ndipo Yosefe wakacimbilira ku Egupto na mbumba yake. Mukuluta kwa nyengo, Yosefe wati wapulika kuti Herode wafwa, wakatora Mariya na Yesu na kuwelera ku Nazarete. Ku Nazarete ndiko Yesu wakakulira.
Kasi ukughanaghana kuti ni njani uyo wakapangiska nyenyezi yira kuŵala? Kumbuka kuti ŵanalume ŵara pakwamba ŵakaluta dankha ku Yerusalemu ŵati ŵawona nyenyezi. Satana Dyabulosi wakakhumbanga kukoma Mwana wa Ciuta, ndipo wakamanya kuti Fumu Herode ya ku Yerusalemu yikhumbenge kumukoma. Ntheura Satana ndiyo wakwenera kuti wakapangiska nyenyezi yira kuŵala.
Mateyu 2:1-23; Mika 5:2.
Mafumbo
- Kasi ŵanalume awo ŵali pa cithuzithuzi apa mbanjani, ndipo nchifukwa wuli yumoza wa iwo wakulongora nyenyezi iyo yikuŵala comene?
- Cifukwa wuli Fumu Herode yikakwiya comene, ndipo yikacita vici?
- Kasi nyenyezi yakuŵala yikaŵalongozgera nkhu ŵanalume, kweni nchifukwa wuli ŵakenda nthowa yinyake pakuwelera ku caru ca kwawo?
- Kasi Herode wakaŵaphalira vici, ndipo cifukwa wuli?
- Kasi Yehova wakaphalira Yosefe kuti wacite vici?
- Ni njani uyo wakapangiska kuti nyenyezi yira yiŵare, ndipo cifukwa wuli?
Fumbo linyake
- Ŵazgani Mateyu 2:1-23.
Kasi Yesu wakaŵa na vilimika vilinga ndipo wakakhalanga nkhu apo ŵavinjeru ŵa kumafumiro gha dazi ŵakamucezgera? (Mat. 2:1, 11, 16)
Manyani Vinandi
Ŵakumanya vya Nyenyezi Ŵakaluta Kukawona Yesu
Chifukwa wuli nyenyezi iyo ŵakawona kumafumiro gha dazi yikadankha kuŵalongozgera kwa Herode, themba lankhaza, kufuma apo kwa Yesu?


text:
25 Davide na ŵalongozgi ŵa magulu gha uteŵeti ŵakapatura ŵana ŵanyake ŵa Asafu, Hemani, na Yedutuni+ kuti ŵachimenge na ŵabango, vyakwimbira vya vingwe+ na makumbalo.*+ Mazina gha ŵakuchita uteŵeti uwu ni agha:2 Pa ŵana ŵa Asafu pakaŵa Zakuri, Yosefe, Netaniya, na Asharela, ŵana ŵa Asafu. Aŵa ŵakalongozgekanga na Asafu, uyo wakachimanga mwakulongozgeka na themba.3 Pa Yedutuni,+ ŵana ŵa Yedutuni ŵakaŵa 6, Gedaliya, Zeri, Yeshaya, Shimeyi, Hashabiya, na Matitiya.+ Ŵakalongozgekanga na wiskewo Yedutuni, uyo wakachimanga na bango, kuwonga na kulumba Yehova.+4 Pa Hemani,+ ŵana ŵa Hemani ŵakaŵa Bukiya, Mataniya, Uziyeli, Shebuwelu, Yerimoti, Hananiya, Hanani, Eliyata, Gidaliti, Romamuti-ezeri, Yoshibekasha, Maloti, Hotiri, na Mahaziyoti.5 Wose aŵa ŵakaŵa ŵana ŵa Hemani, muwoni wa themba pa vinthu vya Chiuta waunenesko kuti wapike uchindami.* Ntheura Chiuta waunenesko wakamupa Hemani ŵana ŵanalume 14 na ŵana ŵanakazi ŵatatu.6 Wose aŵa ŵakalongozgekanga na wiskewo pakwimba sumu pa nyumba ya Yehova na makumbalo, vyakwimbira vya vingwe, na ŵabango,+ pakuchita uteŵeti wa nyumba ya Chiuta waunenesko.Asafu, Yedutuni, na Hemani ŵakalongozgekanga na themba.7 Wose ŵakaŵapo 288 pamoza na ŵabali ŵawo awo ŵakasambizgika kwimbira Yehova, wose ŵaluso pakwimba.8 Ntheura ŵakachita mphenduzga+ kuti ŵagaŵirike ntchito, ŵachoko na ŵakuru wuwo, ŵaluso pakwimba na awo ŵakusambira waka.9 Mphenduzga* yakwamba ya Asafu yikawira pa Yosefe,+ yachiŵiri pa Gedaliya+ (iyo na ŵabali ŵake pamoza na ŵana ŵake ŵakaŵapo 12),10 yachitatu pa Zakuri,+ ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,11 yachinayi pa Iziri, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,12 yachinkhondi pa Netaniya,+ ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,13 ya 6 pa Bukiya, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,14 ya 7 pa Yesharela, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,15 ya 8 pa Yeshaya, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,16 ya 9 pa Mataniya, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,17 ya 10 pa Shimeyi, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,18 ya 11 pa Azareli, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,19 ya 12 pa Hashabiya, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,20 ya 13 pa Shubayeli,+ ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,21 ya 14 pa Matitiya, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,22 ya 15 pa Yeremoti, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,23 ya 16 pa Hananiya, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,24 ya 17 pa Yoshibekasha, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,25 ya 18 pa Hanani, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,26 ya 19 pa Maloti, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,27 ya 20 pa Eliyata, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,28 ya 21 pa Hotiri, ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,29 ya 22 pa Gidaliti,+ ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,30 ya 23 pa Mahaziyoti,+ ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12,31 ya 24 pa Romamuti-ezeri,+ ŵana ŵake na ŵabali ŵake, 12.
Mazgu Ghamusi
^ “Kumbalo,” ntchinthu chakuvungulika nga ni mbale icho ŵakwimbira.


text:
SAMBIRO 26
Kasi Tingawovwira Wuli Kunozga Nyumba ya Ufumu?
Pa Nyumba ya Ufumu yiliyose pali kulembeka zina lituŵa la Chiuta. Ntheura tikuwona kuti ni mwaŵi kovwirapo kuti Nyumba ya Ufumu yiwonekenge makora, kweniso kuti yileke kunangika. Nakuti milimo iyo tingachita pa Nyumba ya Ufumu njakuzirwa chomene pakusopa. Waliyose wangawovwirapo.
Para ungano wamara, jipelekani kunozga. Para ungano wamara, ŵabali na ŵadumbu ŵakujipeleka kunozga Nyumba ya Ufumu. Pali ndondomeko ya kunozga Nyumba ya Ufumu, kamoza pa sabata. Mulara panji muteŵeti wakovwira ndiyo wakulaŵilira ntchito iyi, ndipo wakulondezga ndondomeko ya ivyo vikwenera kuchitika. Kuyana na ntchito iyo yilipo, ŵanyake ŵakujipeleka kuphyera, ŵanyake kukolopa, ŵanyake kupuputa mipando, ŵanyake ŵakuyiŵika makora, kweniso ŵanyake ŵakunozga ku vimbuzi, kupuputa mawindo, na kunozga kuwaro. Kamoza pa chaka, pakuŵa ntchito yikuru ya kunozga Nyumba ya Ufumu. Usange ŵana ŵithu nawo ŵakuchitako ntchito iyi, ndikuti tikuŵawovwira kuti ŵachindikenge malo ghithu ghakusoperapo.—Mupharazgi 5:1.
Jipelekani kunozga ivyo vyanangika. Chaka chilichose, ŵabali ŵakwendera Nyumba ya Ufumu, kuwaro na mukati, kuti ŵawone ivyo vingakhumbikwira kunozga. Kufuma apo, pa Nyumba ya Ufumu pakuchitika ntchito ya kunozga vinthu, mwakuti yileke kunangika. Usange tingayileka kuti yinangike, panganjira ndalama zinandi chomene kuti yinozgekeso. (2 Midauko 24:13; 34:10) Nyumba ya Ufumu iyo njakutowa kweniso yakuwoneka makora, ndiyo njakwenelera kusoperamo Chiuta withu. Usange nase tikukorako ntchito iyi, tikulongora kuti tikumutemwa chomene Yehova, ndipo tikuchindika malo ghakusoperapo. (Salimo 122:1) Kweniso usange malo ghithu ghakuwoneka makora, ghakupeleka ntchindi.—2 Ŵakorinte 6:3.
Chifukwa wuli tikulekapo yayi kupwelelera nyumba yithu?
Kasi pali ndondomeko wuli izo zikovwira kuti Nyumba ya Ufumu yiŵe yakutowa nyengo zose?
Manyani Vinandi
Kasi Ŵakaboni ŵa Yehova Ŵakuchita Wuli Pakusopa?
Manyani umo ŵakusopera.


text:
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
Baibolo la pa Intaneti
MALEMBA GHAKUPATULIKA MU MANG'ANAMULIRO GHA CHARU CHIPHYA
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
18 Mazgu gha Yehova ghakizaso kwa ine, ghakati:
2 “Kasi ntharika iyi yikung’anamurachi, iyo mukuyiyowoya kanandi waka mu charu cha Israyeli, yakuti, ‘Adada ŵarya mpheska zakuntchantchamira, kweni mino gha ŵana ndigho ghazilirika’?+
3 “Fumu Yikuru Yehova yayowoya kuti, ‘Umo ine niliri wamoyo, mulutilirenge chara kuyowoya mazgu agha mu charu cha Israyeli.
4 Wonani! Maumoyo ghose ngane. Umoyo wa wiske na umoyo wa mwana ghose ngane. Umoyo uwo ukwananga, ndiwo ufwenge.
5 “‘Usange munthu ni murunji ndipo wakuchita icho ntchakwenelera na chakunyoloka:
6 Wakuryako chara ivyo vyapelekeka kuŵa sembe ya ŵangoza pa mapiri,+ wakwinuskirako yayi maso ghake ku ŵangoza ŵakuseluska ŵa nyumba ya Israyeli, wakukazuzga yayi muwoli wa mzengezgani wake+ panji kugona na mwanakazi uyo wali kumwezi,+
7 wakuyuzga munthu waliyose+ chara. Kweni wakuwezga chikholi icho wakukongora wamupa pakubwereka,+ wakwibira munthu chara,+ kweni wakupeleka chakurya chake kwa uyo wali na njara+ ndipo uyo wali nkhule wakumuvwalika laya.+
8 Wakukongozga kuti wasangirepo chapachanya chara nesi kukongozga pa katapira,+ kweni wakukana kuchitako vinthu vyambura urunji,+ wakwendera urunji wenecho para wakweruzga pakati pa munthu na munyake.+
9 Wakulutilira kwenda mu malango ghane na kusungilira vyeruzgo vyane mwakuti wachitenge mwakugomezgeka. Munthu wanthena ni murunji, ndipo wakhalenge nadi wamoyo,’+ ndimo yayowoyera Fumu Yikuru Yehova.
10 “‘Kweni usange wababa mwana uyo ni munkhungu,+ wakukoma ŵanthu,+ panji wakuchitako chilichose cha vinthu ivi
11 (nangauli awiske ŵandachitepo chilichose pa vinthu ivi), wakurya ivyo vyapelekeka kuŵa sembe ya ŵangoza pa mapiri, wakukazuzga muwoli wa mzengezgani wake,
12 wakuyuzga ŵakusoŵerwa na ŵakavu,+ wakuphanga vyaŵene, wakuwezga chara chikholi, wakwinuskira maso ghake ku ŵangoza ŵakuseluska,+ wakuchita vinthu vyaukazuzi,+
13 wakukongozga pa katapira na kulipiliska chapachanya,+ ntheura mwana uyu waŵenge wamoyo chara. Chifukwa cha vinthu vyose vyaukazuzi ivyo wachita, wakomekenge nadi. Ndopa zake ziŵenge pa iyomwene.
14 “‘Kweni usange dada wali na mwana uyo wakuwona zakwananga zose izo awiske ŵakuchita, nangauli wakuziwona, iyo wakuchitako chara vinthu ivi,
15 wakuryako chara ivyo vyapelekeka kuŵa sembe ya ŵangoza pa mapiri, panji kwinuskira maso ghake ku ŵangoza ŵakuseluska ŵa nyumba ya Israyeli, wakukazuzga yayi muwoli wa mzengezgani wake,
16 wakuyuzga munthu waliyose chara, wakukanilira chara chikholi, wakuphanga vyaŵene chara, kweni wakupeleka chakurya chake kwa uyo wali na njara, wakuvwalika laya uyo wali nkhule,
17 wakuyuzga ŵakavu chara, wakukongozga pa katapira chara nesi kulipiliska chapachanya, wakusungilira vyeruzgo vyane ndipo wakwenda mu malango ghane. Munthu wanthena wafwenge yayi chifukwa cha kwananga kwa awiske. Waŵenge wamoyo nadi.
18 Kweni pakuti awiske ŵakachitanga upusikizgi, ŵakibiranga mubali wawo, ndipo ŵakachitanga vinthu vyambura kwenelera pakati pa ŵanthu ŵawo, ŵazamufwa chifukwa cha zakwananga zawo.
19 “‘Kweni imwe mutenge: “Kasi mwana walekerachi kuŵa na mulandu chifukwa cha zakwananga za awiske?” Pakuti mwana wachita urunji na icho ntchakunyoloka, wasungilira malango ghane ghose ndipo wakughalondezga, waŵenge nadi wamoyo.+
20 Umoyo uwo ukwananga ndiwo ufwenge.+ Mwana waŵenge na mulandu chifukwa cha zakwananga za awiske chara, ndipo wiske waŵenge na mulandu chifukwa cha zakwananga za mwana wake chara. Urunji wa murunji uŵenge pa iyo yekha, na uheni wa muheni uŵenge pa iyo yekha.+
21 “‘Kweni usange muheni wazgoka na kuwerako ku zakwananga zake zose izo wakachitanga ndipo wakusunga malango ghane ghose na kuchita urunji na icho ntchakunyoloka, iyo waŵenge nadi wamoyo. Wafwenge chara.+
22 Weruzgikenge yayi pa maubudi ghake ghose agho wakachita.+ Waŵenge wamoyo chifukwa wakuchita urunji.’+
23 “Fumu Yikuru Yehova yayowoya kuti: ‘Kasi ine nkhukondwa na nyifwa ya munthu muheni?+ Asi nkhukhumba kuti munthu muheni wawereko ku nthowa zake kuti waŵe wamoyo?’+
24 “‘Kweni usange murunji waleka urunji wake na kuchita icho ntchiheni, na kuchita vinthu vyose vyaukazuzi ivyo muheni wakuchita, kasi waŵenge wamoyo? Urunji wake wose uwo wakachita ukumbukikenge chara.+ Wafwenge+ chifukwa cha kuleka kugomezgeka kwake na kwananga uko wachita.
25 “‘Kweni imwe mutenge: “Nthowa ya Yehova njambura urunji.”+ Pulikani sono, imwe nyumba ya Israyeli. Kasi nthowa yane njambura urunji?+ Asi nthowa zinu ndizo ni zambura urunji?+
26 “‘Usange murunji waleka urunji wake na kuchita icho ntchiheni, ndipo wafwa chifukwa cha kwananga kwake, wafwenge chifukwa cha kwananga kwake.
27 “‘Kweni usange muheni wazgoka na kuleka viheni ivyo wakachitanga na kwamba kuchita urunji na icho ntchakunyoloka, iyo waponoskenge umoyo wake.+
28 Para waghanaghanirapo pa viheni vyose ivyo wakachita na kuvileka, waŵenge nadi wamoyo. Wafwenge chara.
29 “‘Kweni nyumba ya Israyeli yitenge: “Nthowa ya Yehova njambura urunji.” Imwe nyumba ya Israyeli,+ kasi mbunenesko nadi kuti nthowa zane ndizo ni zambura urunji? Asi nthowa zinu ndizo ni zambura urunji?’
30 “‘Ntheura neruzgenge waliyose wa imwe kuyana na nthowa zake,+ imwe nyumba ya Israyeli,’ ndimo yayowoyera Fumu Yikuru Yehova. ‘Zgokani, enya, zgokani na kulekerathu maubudi ghinu ghose, mwakuti ghaleke kuŵa chikhuŵazgo icho chingamwizirani na mulandu.
31 Wuskanipo maubudi ghinu ghose agho mwachita,+ ndipo sangani mtima uphya na mzimu uphya!+ Kasi mufwirengechi,+ imwe nyumba ya Israyeli?’
32 “‘Ine nkhukondwa yayi na nyifwa ya munthu waliyose.+ Ntheura weraniko, na kuŵa ŵamoyo,’+ ndimo yayowoyera Fumu Yikuru Yehova.”
Tumizgani
Tumizgani
Ezekiyeli 18
Malemba Ghakupatulika mu Mang’anamuliro gha Charu Chiphya
https://www.jw.org/finder?docid=1001061103&Book=26&Chapter=18&wtlocale=TB&srcid=share
Chitumbuka
mailto:?body=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti%0a%0ahttps%3A%2F%2Fwww.jw.org%2Ffinder%3Fdocid%3D1001061103%26Book%3D26%26Chapter%3D18%26wtlocale%3DTB%26srcid=share&subject=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1001061103/univ/art/1001061103_univ_sqr_xl.jpg


text:
MAZGU GHA CHIUTA MBUSAMBAZI | EZIRA 6-10
Yehova Wakukhumba Kuti Timuteŵeterenge Kufumira Pasi Pamtima
Ezira wakanozgeka kuti wawelere ku Yerusalemu
Themba Aritazekisesi likazomerezga Ezira kuti wawelere ku Yerusalemu kukawovwira kuzenga tempile
Aritazekisesi wakamupa Ezira “chilichose icho wakapempha” kuti wakazengere Nyumba ya Yehova. Wakamupa golide, siliva, tirigu, vinyo, mafuta na mchere. Ndipo vinthu ivi vikaŵa vya ndalama zakukwana mabiliyoni ghanandi
Ezira wakagomezganga kuti Yehova wavikilirenge ŵateŵeti ŵake
Vikaŵa vyakusuzga chomene kuwelera ku Yerusalemu
Ukaŵa mtunda wa makilomita pafupifupi 1,600 ndipo nthowa yikaŵa yakofya chomene
Ŵakenda pafupifupi myezi 4 kuti ŵakafike ku Yerusalemu
Ŵanthu awo ŵakawelera ku Yerusalemu, ŵakakhumbikwiranga kuŵa na chipulikano chakukhora na chikanga. Ŵakakhumbikwirangaso kuŵikapo mtima kuti ŵakhozgere kusopa kwaunenesko
IVYO EZIRA WAKAYEGHA
Golide na siliva wakukwana matalente 750, panji wakukwana uzito wa Zovu zanalume zikuruzikuru zitatu za kuno ku Africa
MASUZGO AGHO ŴAKAKUMANA NAGHO AWO ŴAKAWELERA KU YERUSALEMU
Vigeŵenga, malo gha chipalamba, na vikoko


text:
Nkhani Nambara 101: Yesu Wakakomeka
Wona cinthu cakofya ico cikucitika apa! Yesu wakukomeka. Ŵamuŵika pa khuni. Ŵakumukhoma muzumali mu mawoko na mu malundi ghake. Kasi munthu wangacitiraci cinthu ici kwa Yesu?
Cifukwa nchakuti ŵanthu ŵanyake ŵakumutinkha Yesu. Kasi ŵanthu aŵa ukuŵamanya? Yumoza wa iwo ni Satana Dyabulosi, mungelo muheni. Ndiyo wakapangiska kuti Adamu na Heva ŵaleke kupulikira Yehova. Ndipo Satana ndiyo wakapangiska kuti ŵalwani ŵa Yesu ŵacite cinthu cakofya ici.
Nanga ni apo Yesu wakaŵa wacali wandakhomeke pa khuni, ŵalwani ŵake ŵakamucitira vinthu vyankhaza vinandi. Kasi ukukumbuka umo ŵakizira ku munda wa Getisemane na kumutora? Kasi ŵalwani aŵa ŵakaŵa ŵanjani? Ŵakaŵa ŵalongozgi ŵa visopo. Tiye tiwone ico cikacitika pamanyuma pake.
Apo Yesu wakatoleka na ŵalongozgi ŵa visopo, ŵapositole ŵake ŵakacimbira. Ŵakamuleka yekha Yesu na ŵalwani ŵake cifukwa ca wofi. Kweni Petrosi na Yohane ŵakaluta kutali comene yayi. Ŵakalondezga kuti ŵawone ico cicitikirenge Yesu.
Ŵasofi ŵakatolera Yesu kwa Anasi, uyo kale wakaŵa musofi mukuru. Wumba ukakhala kwa Anasi nyengo yitali yayi. Ŵakatolera Yesu ku nyumba ya Kayafa, uyo pa nyengo iyi wakaŵa musofi mukuru. Ŵalongozgi ŵanandi ŵacisopo ŵakawungana pa nyumba yake.
Pa nyumba ya Kayafa ŵakayezga kuti ŵamusange cifukwa ico ŵamukolera. Ŵanthu ŵakiza kuti ŵamupusikizgire Yesu. Ŵalongozgi ŵacisopo wose ŵakayowoya kuti: ‘Yesu wakwenera kukomeka.’ Ŵakamufunyira mata ku maso na kumutimba na mafayiti.
Petrosi wakaŵa kuwaro mu cipanga peneapo vyose ivi vikacitikanga. Usiku wura kukazizima, ntheura ŵanthu ŵakapemba moto. Peneapo ŵakothanga moto, msungwana munyake wakalaŵiska Petrosi na kuyowoya kuti: ‘Munthu uyu nayoso wakaŵa na Yesu.’
‘Yayi, nkhaŵapo nayo yayi!’ Petrosi wakazgora.
Kwa nyengo zitatu ŵanthu ŵakaphalira Petrosi kuti wakaŵa na Yesu. Kweni palipose Petrosi wakakana. Apo wakakana kacitatu, Yesu wakang’anamuka na kumulaŵiska Petrosi. Petrosi wakacita citima comene cifukwa ca kuyowoya utesi, ntheura wakafumapo na kulira.
Peneapo zuŵa likamba kufuma pa Cinkhondi mulenji, ŵasofi ŵakatolera Yesu ku nyumba ya Sanihedirini uko ŵakacitiranga maungano ghawo. Ku nyumba ya Sanihedirini, ŵakadumbiskana ivyo ŵakakhumba kucita nayo. Ŵakamutolera kwa Pontiyo Pilato, nduna ya cigaŵa ca Yudeya.
Ŵasofi ŵakaphalira Pilato kuti: ‘Uyu ni munthu muheni. Wakwenera kufwa.’ Wati wamufumba mafumbo Yesu, Pilato wakayowoya kuti: ‘Ine nkhuwonapo uheni wuliwose yayi uwo munthu uyu wacita.’ Pilato wakatuma Yesu kwa Herode Antipasi. Herode wakaŵa nduna ya cigaŵa ca Galileya, kweni wakakhalanga mu Yerusalemu. Herode nayo wakasangapo uheni wuliwose yayi uwo Yesu wakacita, ntheura wakamutumaso kwa Pilato.
Pilato wakakhumba kuti Yesu wamusuture walutenge. Kweni ŵalwani ŵa Yesu ŵakakhumba kuti mukayidi munyake ndiyo wasuturike, Yesu yayi. Munthu uyu wakaŵa Baraba, cigeŵenga. Nyengo yikaŵa ca mu 12 koloko muhanya peneapo Pilato wakafumiskira Yesu kuwaro. Wakaphalira ŵanthu kuti: ‘Awonani! fumu yinu!’ Kweni ŵasofi ŵalara ŵakacemerezga kuti: ‘Muwuskanipo! Mukomani! Mukomani!’ Ntheura Pilato wakasutura Baraba, ndipo wakatora Yesu na kumupeleka kuti wakakomeke.
Pa Cinkhondi kumise Yesu wakakhomeka pa khuni. Nangauli ŵakuwoneka yayi pa cithuzithuzi apa, kweni ku maryero na ku mazere kwa Yesu kukaŵa vigeŵenga ivyoso vikaŵa pa khuni kuti vikomeke. Kwati kwakhala nyengo yicoko waka kuti Yesu wafwe, cimoza mwa vigeŵenga ivi cikaphalira Yesu kuti: ‘Muzakanikumbuke para mwiza mu ufumu winu.’ Ndipo Yesu wakazgora kuti: ‘Nkhukulayizga kuti uzamuŵa na ine mu Paradiso.’
Kasi ili ni layizgano liwemi yayi? Kasi ukumumanya paradiso uyo Yesu wakayowoyanga? Kasi paradiso uyo Ciuta wakalenga pakwamba wakaŵa nkhu? Wakaŵa pa caru capasi. Ndipo para Yesu wazamuyamba kuwusa nga ni fumu kucanya, wazamuwezgera mwanalume uyu ku umoyo kuti wazakasangwe na Paradiso muphya pa caru capasi. Kasi tingakondwa yayi na nkhani iyi?
Mateyu 26:57-75; 27:1-50; Luka 22:54-71; 23:1-49; Yohane 18:12-40; 19:1-30.
Mafumbo
- Ni njani comenecomene uyo wakapangiska kuti Yesu wakomeke?
- Kasi ŵasambiri ŵake wakacitaci apo Yesu wakatoleka na ŵalongozgi ŵa visopo?
- Nchivici ico cikacitika ku nyumba ya Kayafa, musofi mukuru?
- Cifukwa wuli Petrosi wakafumapo na kwamba kulira?
- Ŵati ŵamutoleraso kwa Pilato, ŵasofi ŵalara ŵakayowoyaci?
- Nchivici ico cikamucitikira Yesu pa cinkhondi kumise, ndipo cigeŵenga ico cikapayikika pa nkhuni pafupi na iyo wakacilayizgaci?
- Kasi Paradiso uyo Yesu wakayowoya wazamuŵa nkhu?
Mafumbo ghanyake
- Ŵazgani Mateyu 26:57-75.
Kasi ŵanthu ŵa mphara ya Ciyuda ŵakalongora wuli kuti ŵakaŵa ŵaheni? (Mat. 26:59, 67, 68)
- Ŵazgani Mateyu 27:1-50.
Cifukwa wuli tingayowoya kuti citima ico Yuda wakaŵa naco cikaŵa cakufumira pasi pa mtima yayi? (Mat. 27:3, 4; Mrk. 3:29; 14:21; 2 Kor. 7:10, 11)
- Ŵazgani Luka 22:54-71.
Umo Petrosi wakamukanira Yesu pa usiku uwo wakapelekeka na kukoleka, kasi tikusambirapo vici? (Luka 22:60-62; Mat. 26:31-35; 1 Kor. 10:12)
- Ŵazgani Luka 23:1-49
Kasi Yesu wakacita wuli na nkhaza izo ŵakamucitira, ndipo tikusambirapo vici? (Luka 23:33, 34; Rom. 12:17-19; 1 Pet. 2:23)
- Ŵazgani Yohane 18:12-40.
Nangauli Petrosi pa nyengo yinyake wakopa ŵanthu, kasi nchivici ico cikulongora kuti wofi ukamara ndipo wakaŵa mpositole wakugomezgeka? (Yoh. 18:25-27; 1 Kor. 4:2; 1 Pet. 3:14, 15; 5:8, 9)
- Ŵazgani Yohane 19:1-30.
Kasi Yesu wakawonanga wuli vinthu vyakuthupi? (Yoh. 2:1, 2, 9, 10; 19:23, 24; Mat. 6:31, 32; 8:20)
Ni mwauli umo mazgu agho Yesu wakayowoya wati wakhala pacoko waka kuti wafwe ghakulongolera kuti wakathuwuska muwuso wa Yehova? (Yoh. 16:33; 19:30; 2 Pet. 3:14; 1 Yoh. 5:4)
Manyani Vinandi
Wakatolekera kwa Anasi, Kufuma Apo kwa Kayafa
Pakweruzga mulandu wa Yesu pakaŵavya urunji.
Wakeruzgika na Sanihedirini, Ndipo Ŵakaluta Nayo kwa Pilato
Ŵalongozgi ŵa chisopa ŵakavumbura chilato chawo cheneko.
Themba Lambura Mulandu Likasuzgika pa Khuni
Ivyo Yesu wakalayizga yumoza wa vigeŵenga ivyo vikakomeka pamoza na iyo.
Sungani pa Mtima Yohane 3:16
Manyani ivyo vili pa Yohane 3:16, ndipo mukaphalireko ŵanyinu para mwamupharazga.


text:
SAMBIRO 22
Kasi mu Maofesi Mukuchitika Vichi?
Awo ŵali pa Beteli ŵakuteŵetera mu madipatimenti ghakupambanapambana kuti ntchito ya kupharazga yende makora mu charu chawo. Ŵanyake ŵakuchita ntchito ya kung’anamura, ŵanyake ŵakusindikizga, ŵanyake ŵakuŵika vikopi ku mabuku, ŵanyake ŵakuteŵetera uko ŵakusunga mabuku, ŵanyake ŵakujambura mavidiyo na vinyake vyantheura.
Komiti ya Munthavi yikulaŵilira ntchito. Wupu Wakulongozga ukusora komiti ya ŵalara ŵatatu panji kujumpha apa kuti yilaŵilirenge ntchito pa ofesi yiliyose. Komiti iyi yikumanyiska Wupu Wakulongozga umo vinthu vikwendera. Usange pali masuzgo, yikuyowoya. Ivi vikovwira Wupu Wakulongozga kuwona ivyo vingalembeka mu mabuku, panji visambizgo ivyo ŵabali ŵangasambira pa mpingo panji pa maungano ghakuru. Kweniso Wupu Wakulongozga ukutuma ŵabali kuti ŵenderenge maofesi na kovwira komiti ya munthavi pa milimo iyo yikuchita. (Zintharika 11:14) Mu sabata iyo, mwimiliri wa ofesi yikuru ya Ŵakaboni ŵa Yehova wakuyowoya fundo zakukhozga awo ŵakuteŵetera mu charu icho.
Kovwira mipingo. Ŵabali pa ofesi ndiwo ŵakuzomerezga kuti kuŵe mipingo yinyake. Ŵabali aŵa ŵakulaŵilira ŵapayiniya, ŵamishonale, na ŵalaŵiliri ŵa dera mu charu chawo. Ŵakunozga maungano gha dera kweniso gha chigaŵa, na kulaŵilira ntchito ya kuzenga Nyumba za Ufumu. Ŵakuwoneseska kuti mipingo yikupokera mabuku ghakukwana. Vyose ivyo vikuchitika pa ofesi ya Ŵakaboni ŵa Yehova vikovwira kuti ntchito ya kupharazga yendenge makora.—1 Ŵakorinte 14:33, 40.
Kasi makomiti gha munthavi ghakovwira wuli Wupu Wakulongozga?
Kasi pa ofesi ya Ŵakaboni ŵa Yehova pakuchitika ntchito wuli?


text: 5 Pa zuŵa lachitatu,+ Esitere wakavwara vyakuvwara vyachifumu, wakimilira mu luŵaza lwamukati lwa nyumba ya themba kuthyana na nyumba ya themba. Themba likakhala pa chitengo chake chaufumu mu nyumba yauthemba kuthyana na mulyango wa nyumba.2 Themba likati lawona waka Fumukazi Esitere yimilira mu luŵaza, likakondwa nayo, ndipo themba likanyoloskera Esitere ndodo yagolide+ iyo yikaŵa mu woko lake. Esitere wakasendelera pafupi, wakakora ndodo yira kunthazi.3 Themba likamufumba kuti: “Fumukazi Esitere, kasi ukukhumbachi? Kasi pempho lako ndakuti wuli? Upikenge nanga yingaŵa hafu ya ufumu wane!”4 Esitere wakati: “Usange chalikondweska themba, muhanya uno themba lize pamoza na Hamani+ ku chiphikiro icho nalinozgera.”5 Ntheura themba likati ku ŵanalume ŵake: “Phalirani Hamani wize luŵiro, nga umo Esitere wayowoyera.” Penepapo themba na Hamani ŵakaluta ku chiphikiro icho Esitere wakanozga.6 Pa chiphikiro cha vinyo, themba likati kwa Esitere: “Kasi lurombo lwako ndwakuti wuli? Upikenge icho wapempha! Kasi pempho lako ndakuti wuli? Upikenge nanga yingaŵa hafu ya ufumu wane!”+7 Esitere wakazgora kuti: “Lurombo lwane na pempho lane ndakuti:8 Usange nasanga uwemi pamaso pa themba ndipo usange chalikondweska themba kunipa icho nilombenge na kufiska pempho lane, mbwenu themba na Hamani ŵize ku chiphikiro icho naŵanozgera namachero. Namachero ndipo nizamuchita umo themba layowoyera.”9 Pa zuŵa lira, Hamani wakaluta wachimwemwe na wakusangwa mu mtima. Kweni wakati wawona Modekayi pa chipata cha themba, Hamani wakazura na ukali pa Modekayi+ pakuwona kuti wakawuka chara na kutenthema pamaso pake.10 Ndipouli, Hamani wakajikora, wakaluta ku nyumba yake. Kufuma apo, wakachemeska ŵabwezi ŵake na Zereshi+ muwoli wake.11 Hamani wakathumbwa chifukwa cha usambazi na uchindami wake, ŵana ŵake ŵanandi,+ na umo themba likamukwezgera na kumuŵika pachanya pa ŵakaronga na ŵateŵeti ŵa themba.+12 Hamani wakatiso: “Chinyake ntchakuti, Fumukazi Esitere yindacheme munyake, kweni ine kuti nilute na themba ku chiphikiro icho yanozga.+ Namachero nachemekaso kukaŵa pamoza na iyo na themba.+13 Kweni vyose ivi vikunikhorweska chara para nkhuwona Modekayi Muyuda wakukhala pa chipata cha themba.”14 Ntheura Zereshi muwoli wake na ŵabwezi ŵake wose ŵakati kwa iyo: “Unozge khuni, utali wake mikono 50.* Namulenji ukaphalire themba kuti Modekayi wapayikikepo.+ Kufuma apo, ulute na themba, ukasangwe na chiphikiro.” Fundo iyi yikaŵa yiwemi kwa Hamani, ntheura wakanozga khuni.


text: 3 Ŵanthu ŵakufumba kuti: “Usange mwanalume wawezga muwoli wake, ndipo muwoli wake wamuleka na kukatengwa kwa mwanalume munyake, kasi mwanalume wakwamba yura wangaweleraso kwa mwanakazi uyu?”Asi ndikuti charu chira chakazuzgika chomene?+“Wachita uhule na vibwezi vinandi,+Kasi sono ukuweleraso kwa ine?” wakuti Yehova.2 “Yinuskira maso ghako ku tumapiri twambura kanthu, uwone.Ni malo nga agho ŵandakukolelerepo?Ukaŵakhazganga mu nthowa,Nga ni munthu wakwendendeka* mu mapopa.Ukukazuzga charuNa uhule wako kweniso uheni wako.+3 Ntheura vula yakanizgika kulokwa,Ndipo kulije vula yaumaliro.+Ukuwoneka wambura kupwelerako* nga ni mwanakazi uyo wakuchita uhule,Ukukana kuŵa na soni.+4 Sono ukuchema kwa ine kuti:‘Adada, ndimwe mubwezi wane wapamtima kwamba pa uwukirano wane.+5 Kasi munthu wasungenge chakusingo kwamuyirayiraPanji kuŵa na chimbimbiza nyengo zose?’Ndivyo iwe ukuyowoya,Kweni ukuchita uheni uliwose umo wamweneko wakhumbira.”+6 Mu mazuŵa gha Themba Yosiya,+ Yehova wakati kwa ine: “‘Kasi wawona ivyo Israyeli wambura kugomezgeka wachita? Wakuluta pachanya pa phiri lililose na musi mwa khuni lililose lakuvwinthuka kuchita uhule.+7 Nanga ni apo wakachitanga vyose ivi, nkhamuphalira nipera kuti wawelere kwa ine,+ kweni wakawelera yayi. Yuda wakamuwonanga waka mukuru wake muryarya.+8 Nkhati nawona ivi, nkhamuwezga Israyeli wambura kugomezgeka, nkhamupa kalata yachipati+ chifukwa cha uleŵi wake.+ Kweni Yuda munung’una wake muryarya wakachita wofi yayi. Nayo wakaluta kukachita uhule.+9 Uhule wake wakuwutora mwakupepuka, ndipo wakalutilira kukazuzga charu na kuchita uleŵi na malibwe kweniso makuni.+10 Pa vyose ivi, munung’una wake muryarya Yuda wakawelera na mtima wake wose yayi kwa ine, wakatetezgeranga waka,’ wakuti Yehova.”11 Penepapo Yehova wakati kwa ine: “Israyeli wambura kugomezgeka walongora kuti ni murunjiko kuluska Yuda muryarya.+12 Luta ukapharazge mazgu agha kumpoto:+“‘“Welera, iwe Israyeli wakugaluka,” wakuti Yehova.’+ ‘“Nikulaŵiskenge na chisko chaukali yayi,*+ pakuti ndine wakugomezgeka,” wakuti Yehova.’ ‘“Nisungenge chakusingo kwamuyirayira yayi.13 Kweni uzomere waka mulandu wako, pakuti wagalukira Yehova Chiuta wako. Ukalutilira kupelekera uwemi* wako ku ŵalendo* musi mwa khuni lililose lakuvwinthuka, ukapulikira yayi mazgu ghane,” wakuti Yehova.’”14 “Welerani, imwe ŵana ŵakugaluka,” wakuti Yehova. “Pakuti naŵa fumu* yinu yeneko. Nimutoraninge, yumoza kufuma mu msumba, ŵaŵiri kufuma pa mbumba, ndipo nimutoleraninge ku Ziyoni.+15 Nizamumupani ŵaliska awo mtima wane+ ukukondwa nawo, ndipo ŵazamumuliskani na umanyi kweniso mahara.16 Mu mazuŵa agho, muzamwandana na kupambika chipambi mu charu,” wakuti Yehova.+ “Ŵazamuyowoyaso yayi kuti, ‘Likasa la phangano la Yehova!’ Lizamwizaso yayi mu mtima, kulikumbuka panji kulidoka, ndipo lizamupangikaso yayi.17 Pa nyengo iyo, ŵazamuchema Yerusalemu chitengo cha Yehova.+ Ndipo mitundu yose yizamuwunganyika ku zina la Yehova ku Yerusalemu.+ Yizamuchitaso mtafu yayi, kulondezga mtima wawo uheni.”18 “Mu mazuŵa agho, ŵazamwenda pamoza, nyumba ya Yuda pamoza na nyumba ya Israyeli,+ ndipo wose pamoza ŵazamufuma ku charu cha kumpoto kuya ku charu icho nkhapeleka ku ŵasekuru ŵinu kuŵa chiharo.+19 Mu mtima nkhati: ‘Nkhamuŵikani mukati mwa ŵana na kumupani charu chiwemi, chiharo chakutowa chomene mu ŵamitundu.*+ Nkhaghanaghanangaso kuti munichemenge kuti: “Adada,” ndipo mulekenge yayi kunilondezga.20 Nadi, nga ni mwanakazi uyo wakuleka mfumu wake* mwauryarya, ndimo imwe nyumba ya Israyeli mwachitira mwauryarya na ine,’+ wakuti Yehova.”21 Pa tumapiri twambura kanthu pakupulikikwa mazgu,Kulira na kuŵeyelera kwa Ŵaisrayeli,Pakuti ŵabendezga nthowa zawo.Ŵaluwa Yehova Chiuta wawo.+22 “Welerani, imwe ŵana ŵakugaluka.Nichizgenge uchigaluka winu.”+“Wonani! Tiza kwa imwe,Pakuti imwe, A Yehova, ndimwe Chiuta withu.+23 Nadi, tumapiri na kupoma pa mapiri mbutesi pera.+Yehova Chiuta withu ndiyo ntchiponosko cha Israyeli.+24 Kweni chinthu chakukhozga soni* chamara mulimo wa ŵasekuru ŵithu kwamba pa uwukirano withu,+Mberere zawo na ng’ombe zawo,Ŵana ŵawo ŵanalume na ŵanakazi.25 Tiyeni tigone pasi na kulengeskeka kwithu,Soni zithu zitibenekelere,Pakuti tanangira Yehova Chiuta withu,+Ise na ŵadada ŵithu kwamba pa uwukirano withu m’paka zuŵa ili,+Tindapulikire mazgu gha Yehova Chiuta withu.”


text:
Mazgoro Gha Mafumbo 10 Agho Ŵachinyamata Ŵakufumba
Ulongozgi uwo ungawovwira ŵachinyamata kuti vinthu viŵayenderenge makora pa umoyo wawo.
FUMBO 1
Kasi Nkhwendera Fundo za Njani?
Para mukujimanya makora kweniso mukumanya ivyo mukugomezga, vingamovwirani kusankha vinthu mwamahara para ŵanyinu ŵakumunyengelerani kuchita viheni.
FUMBO 2
Chifukwa Wuli Nkhukondwa Yayi na Umo Nkhuwonekera?
Kasi mukujipulika wuli para mukujilaŵiska pa gilasi? Kasi ni nthowa wuli zakwenelera izo mungalondezga?
FUMBO 3
Kasi Ningachita Wuli Kuti Niyowoyenge Makora na Ŵapapi Ŵane?
Fundo izo zingamovwirani kuti mufwatukenge para mukuyowoya na ŵapapi ŵinu.
FUMBO 4
Ningachita Wuli Para Nabudiska?
Nyengo yiliyose mungabudiska chinthu chinyake—waliyose wakubudiska. Kweni mungachita wuli para mwabudiska?
FUMBO 5
Kasi Ningachita Wuli Para Ŵanyane Ŵakunisuzga ku Sukulu?
Mulije nkhongono yayi. Mungamarana na ŵanyinu awo ŵakumusuzgani kwambura kukorana nawo muthupi.
FUMBO 6
Kasi Ningachita Wuli Kuti Nileke Kutolera Ŵanyane?
Nyengo zinyake vikusuzga kuchita icho mukumanya kuti ntchakwenelera.
FUMBO 7
Kasi Ningachita Wuli Kuti Nileke Kunyengeka Para Munyane Wakuti Tigonane?
Ghanaghanirani masuzgo ghanyake agho ghakuwira Ŵachinyamata awo ŵakuchita uzaghali.
FUMBO 8
Kasi Nkhwenera Kumanya Vichi pa Nkhani ya Kukolelera?
Ŵana ŵachoko ndiwo ŵakuŵakolelera chomene. Kasi mungachita wuli pa nkhani iyi?
FUMBO 9
Kasi Nkhwenera Kugomezga Kuti Vinthu Vikachita Kusintha Kufuma ku Vinyake?
Kasi ni fundo wuli izo ni zakupulikikwa?
FUMBO 10
Kasi Baibolo Linganovwira Wuli?
Ŵanthu ŵanandi ŵakuti Baibolo ni buku la vidokoni waka, ndakale chomene, ndiposo ndakusuzga kulipulikiska. Kweni uwu mbutesi ukuru.


text:
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
Baibolo la pa Intaneti
MALEMBA GHAKUPATULIKA MU MANG'ANAMULIRO GHA CHARU CHIPHYA
Kasi mungatemwa kuŵerenga nkhani iyi mu %%?
11 Nakhumbanga kuti munizizipizgire pa uzeleza wane uchoko waka. Nakuti mukunizizipizgira kale.
2 Pakuti nkhumuchitirani sanji nga ni sanji ya Chiuta, chifukwa ine nkhamulayizgani nthengwa kwa mwanalume yumoza kuti nimupelekani kwa Khristu nga ni mwali mutuŵa.+
3 Kweni nkhopa kuti panyake nga umo njoka yikapusikira Eva na uchenjezi wake,+ maghanoghano ghinu ghanganangika na kufumako ku unenesko na utuŵa ivyo vikwenelera Khristu.+
4 Usange munthu wakwiza kwa imwe na kupharazga Yesu munyake padera pa uyo ise tikapharazga, panji usange mzimu unyake ukumulongozgani padera pa uwo mukapokera, panji munthu wiza na makani ghawemi padera pa agho mukazomera,+ imwe mukumuzizipizgira kwambura suzgo.
5 Chifukwa nkhuwona kuti palije icho nkhupeleŵera ku ŵapositole ŵinu ŵapachanya.+
6 Kweni nanga ningaŵa mulemwa mu kayowoyero,+ kweni nkhumanya vinthu vinandi. Munthowa yiliyose tikamulongorani makora kuti tikumanya vinthu.
7 Panji kasi nkhananga kujiyuyura kuti imwe mukwezgeke, chifukwa chakuti nkhamupharazgirani makani ghawemi gha Chiuta mwakukondwa kwambura kulipiliska?+
8 Nkhazomera kupoka wovwiri ku mipingo yinyake mwakuti nimuteŵeterani.+
9 Apo nkhaŵa na imwe pa nyengo ya kusoŵerwa kwane nkhapeleka mphingo kwa munthu yayi, pakuti ŵabali awo ŵakiza kufuma ku Makedoniya ŵakanovwira.+ Munthowa yiliyose nkhapeleka mphingo yayi kwa imwe ndipo nilutilirenge kuchita nthena.+
10 Umo unenesko wa Khristu uliri mwa ine, nilekenge yayi kunotha+ mu vigaŵa vya Akaya.
11 Chifukwa wuli nkhuchita nthena? Kasi ntchifukwa chakuti nkhumutemwani yayi? Chiuta wakumanya kuti nkhumutemwani.
12 Kweni nilutilirenge kuchita icho nkhuchita,+ mwakuti niwuskepo icho awo ŵakukhumba kuyana na ise ŵakupusikizgira, awo ŵakunotha na mulimo wawo.
13 Pakuti ŵanthu ŵanthena mbapositole ŵatesi, ŵantchito ŵaryarya, ŵakujizgora ŵekha nga mbapositole ŵa Khristu.+
14 Ndipo ntchakuzizika yayi, chifukwa Satana nayo wakujizgora nga ni mungelo wa ungweru.+
15 Ntheura ntchakuzizika yayi usange ŵateŵeti ŵake nawo ŵakujizgora nga mbateŵeti ŵaurunji. Kweni umaliro wawo uzamuŵa wakuyana na milimo yawo.+
16 Nkhuyowoyaso kuti: Paŵavye munthu waghanaghane kuti nili muzeleza. Kweni usange ndimo mukughanaghanira, nanga ningaŵa nga ni munthu muzeleza, munizomerezge kuti nane ninothepo pachoko waka.
17 Icho nkhuyowoya, nkhuyowoya pakutolera chiyelezgero cha Fumu yayi, kweni nkhujigomezga nga umo munthu muzeleza wakunothera mwakujumphizga.
18 Pakuti ŵanandi ŵakunotha mwakuyana na charu, ipo nane ninothenge.
19 Chifukwa mukuzizipizgira mwakukondwa ŵanthu ŵazeleza, pakuwona kuti imwe muli ŵakupulikiska.
20 Mukuzizipizgira waliyose uyo wakumuzgorani ŵazga, waliyose uyo wakumilimitizga ivyo muli navyo, waliyose uyo wakuphanga ivyo muli navyo, waliyose uyo wakujikwezga pa imwe, na waliyose uyo wakumupamanthani ku maso.
21 Ntchakukhozga soni kwa ise kuyowoya ichi, nga ni para tilije nkhongono.
Nkhuyowoya mwauzeleza, kweni usange ŵanyake ŵakuchita chikanga, nane nkhuchita chikanga.
22 Kasi iwo Mbahebere? Ndimo nane niliri.+ Kasi iwo Mbaisrayeli? Na ine wuwo. Kasi iwo ni mphapu ya Abrahamu? Ndimo niliri.+
23 Kasi iwo mbateŵeti ŵa Khristu? Nkhuzgora nga ni munthu wakufuntha kuti ine nkhuŵaluska: Nachita milimo yinandi,+ nakakikapo kanandi waka,+ natimbikapo kanandi waka, ndiposo kanandi nkhaŵa pafupi kufwa.+
24 Kankhondi, Ŵayuda ŵakanithyapura vikoti 39.+
25 Katatu nkhadupulika na zindodo,+ kamoza nkhadinyika na malibwe,+ katatu ngalaŵa yikanibwangasukira,+ usiku umoza na muhanya nkhaŵa pa nyanja.
26 Pa maulendo ghane ghanandi, nkhaŵa mu ulwani wa milonga, ulwani wa vigeŵenga, ulwani wakufuma ku ŵanthu ŵakwithu,+ ulwani wakufuma ku ŵanthu ŵamitundu,+ ulwani wa mu msumba,+ ulwani wa mu mapopa, ulwani wa mu nyanja, ulwani pakati pa ŵabali ŵatesi,
27 mu mulimo unonono na wakuvuska, mu kutchezera usiku wose kanandi,+ mu njara na nyota,+ mu kusoŵa chakurya nyengo zinandi,+ mu kupima na mphepo ndiposo na kusoŵa vyakuvwara.
28 Padera pa vinthu vyakuwaro ivi, kwenjelwera mipingo yose, ndipo ichi chikunisuzga maghanoghano zuŵa na zuŵa.+
29 Ni njani wakulopwa, ndipo ine nindalopwe? Ni njani wakhuŵazgika, ndipo ine nindaphye mtima?
30 Usange nkhwenera kunotha, ine ninothenge na vinthu ivyo vikulongora kuti ndine wakulopwa.
31 Chiuta na Wiske wa Fumu Yesu, Uyo wakwenera kulumbika muyirayira, wakumanya kuti nkhuteta yayi.
32 Mu Damaseko, kazembe uyo wali pasi pa themba Areta wakalindanga msumba wa Ŵadamaseko kuti wanikore.
33 Kweni nkhakhizgikira pasi mu chitete kufumira pa windo la linga,+ ndipo nkhapona mu mawoko ghake.
Tumizgani
Tumizgani
2 Ŵakorinte 11
Malemba Ghakupatulika mu Mang’anamuliro gha Charu Chiphya
https://www.jw.org/finder?docid=1001061103&Book=47&Chapter=11&wtlocale=TB&srcid=share
Chitumbuka
mailto:?body=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti%0a%0ahttps%3A%2F%2Fwww.jw.org%2Ffinder%3Fdocid%3D1001061103%26Book%3D47%26Chapter%3D11%26wtlocale%3DTB%26srcid=share&subject=Ŵazgani Baibolo pa Intaneti
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1001061103/univ/art/1001061103_univ_sqr_xl.jpg


text:
NKhani Nambara 106: Kufumiskika mu Jere
Wona mungelo uyo wakolera cijaro ca kujulika ca jere. Ŵanalume awo wakuŵafumiska ni ŵapositole ŵa Yesu. Tiye tiwone ico cikapangiska kuti ŵaŵikike mu jere.
Pakajumpha nyengo yitali yayi kufuma apo ŵasambiri ŵa Yesu ŵakaphakazgika na mzimu utuŵa. Ici ndico cikacitika: Zuŵa linyake Petrosi na Yohane ŵakalutanga ku tempele ku Yerusalemu nyengo ya muhanya. Ŵakati ŵafika, ŵakasanga mwanalume uyo wakababika wakupendera wakhala pafupi na mulyango. Ŵakacitanga kumunyamura kwiza nayo ku tempele kuti wazakapemphenge ndarama ku ŵanthu awo ŵakunjira mu tempele. Wakati wawona Petrosi na Yohane, wakaŵapempha kuti ŵamupe cinthu. Kasi ŵapositole ŵakacitaci?
Ŵakimilira na kumulaŵiska munthu ŵakusuzgika uyu. ‘Ndarama nilije,’ wakayowoya ntheura Petrosi, ‘kweni nikupenge ico nili naco. Mu zina la Yesu, wuka ndipo yendanga!’ Petrosi wakamukora na woko la maryero, wakamuwuska, nyengo yeneiyo wakayamba kudukaduka na kwenda. Apo ŵanthu ŵakawona ico cikacitika, ŵakazizwa ndipo ŵakakondwa comene na mulimo uwu wakuziziswa.
‘Mu nkhongono ya Ciuta, uyo wakawuska Yesu ku ŵakufwa, ndimo nase tacita cakuziziswa ici,’ wakayowoya ntheura Petrosi. Peneapo iyo na Yohane ŵacali kuyowoya, ŵalongozgi ŵa cisopo ŵanji ŵakafika. Ŵakakwiya comene cifukwa Petrosi na Yohane ŵakaphaliranga ŵanthu kuti Yesu wawuka ku ŵakufwa. Mwantheura ŵakaŵakora na kuŵaŵika mu jere.
Zuŵa lakulondezgapo ŵalondezgi ŵa cisopo ŵakaŵa na ungano wawo ukuru. Petrosi na Yohane pamoza na mwanalume uyo ŵakamucizga ŵakiza nawo. Ŵalongozgi ŵa cisopo ŵakafumba Petrosi na Yohane kuti: ‘kasi mwacita mu nkhongono za njani cakuziziswa ici?’
Petrosi wakaŵaphalira kuti ŵacita mu nkhongono za Ciuta, mweneuyo wakamuwuska Yesu ku ŵakufwa. Ŵasofi ŵakasoŵa cakuyowoya, cifukwa ŵakamanyanga kuti cakuziziswa ici cacitika nadi. Mwantheura ŵakaphalira ŵapositole kuti ŵalekerethu kuyowoya za Yesu, ndipo ŵakaŵaleka kuti ŵalutenge.
Kweni ŵapositole ŵakalutilira kupharazga za Yesu na kucizga ŵalwari. Nkhani yakukhwaskana na vyakuziziswa ivi yikamanyikwa na ŵanthu ŵanandi. Nakuti ŵanthu ŵa mu matawuni ghakuzingilira Yerusalemu ŵakizanga na ŵalwari kuti ŵapositole ŵazakaŵacizge. Ici cikapangiska kuti ŵalongozgi ŵa cisopo ŵaŵe na sanje, mwantheura ŵakakora ŵapositole na kuŵaŵika mu jere. Kweni ŵakakhaliskamo yayi.
Nausiku pakati, mungelo wa Ciuta wakajura cijaro ca jere, nga ni umo ukuwonera. Mungelo wakati: ‘Lutani mu tempele ndipo mukasambizgenge ŵanthu.’ Kukati kwaca, ŵalongozgi wa cisopo ŵakatuma ŵanalume ku jere kuti ŵakaŵatore ŵapositole, kweni ŵakasanga kuti mulije. Yikati yajumphapo nyengo yicoko waka ŵakaŵasanga ŵakusambizga mu tempele ndipo ŵakaŵakora na kuluta nawo ku holo ya Sanihedirini.
‘Tikamuphalirani kuti mulekerethu kusambizga za Yesu,’ ŵakakaripa comene ŵalongozgi wa cisopo. ‘Kweni mwazuzga Yerusalemu na cisambizgo cinu.’ Ŵapositole ŵakazgora kuti: ‘Tikwenera kupulikira Ciuta nga ni muwusi kwakuluska ŵanthu.’ Mwantheura ŵakalutirizga kusambizga “makani ghawemi.” Kasi ici nchiyelezgero ciwemi yayi cakuti nase ticilondezge?
Milimo cipaturo 3 mupaka 5.
Mafumbo
- Nchivici ico cikacitikira Petrosi na Yohane zuŵa linyake apo ŵakalutanga ku tempele nyengo ya muhanya?
- Kasi Petrosi wakamuphaliraci mwanalume wakupendera, ndipo wakamupa vici ico nchakuzirwa kuluska ndarama?
- Cifukwa wuli ŵalongozgi ŵa cisopo ŵakakwiya, ndipo ŵakacitaci kwa Petrosi na Yohane?
- Kasi Petrosi wakaŵaphaliraci ŵalongozgi ŵa cisopo, ndipo ŵapositole ŵakacenjezgeka kuti ŵaleke kucita vici?
- Cifukwa wuli ŵalongozgi ŵa cisopo ŵakaŵa na sanji, ndipo nchivici cikacitika apo ŵapositole ŵakaŵikika mu jere kaciŵiri?
- Kasi ŵapositole ŵakazgora wuli apo ŵakaŵakora na kuluta nawo mu holo ya Sanhedrin?
Mafumbo ghanyake
- Ŵazgani Milimo 3:1-10.
Nangauli tindapike mazaza ghakucitira minthondwe mazuŵa ghano, kasi mazgu gha Petrosi agho ghali kulembeka pa Milimo 3:6 ghakutovwira wuli kumanya kuzirwa kwa uthenga wa Ufumu? (Yoh. 17:3; 2 Kor. 5:18-20; Fil. 3:8)
- Ŵazgani Milimo 4:1-31.
Para tikususkika na ŵanthu mu uteŵeti wa m’munda, kasi tingalondezga wuli ŵabali ŵithu ŵa Cikhristu ŵa mu vilimika vya mu handiredi lakwamba? (Mil. 4:29, 31; Efe. 6:18-20; 1 Tes. 2:2)
- Ŵazgani Milimo 5:17-42.
Kasi ŵanthu awo Mbakaboni yayi, ŵa mu nyengo yakale na yasono ŵakhozgera wuli nchito ya kupharazga? (Mil. 5:34-39)


text: 53 Ni njani wali na chipulikano mu ivyo wapulika kwa ise?*+Kasi woko la Yehova+ lavumbulika kwa njani?+2 Wafumenge nga ni mphukira+ pamaso pake,* nga ni msisi mu charu chambura maji.Walije mawonekero ghawemi, nanga mbuchindami uliwose.*+Para tikumuwona, chisko chake chikutikopa chara.3 Ŵanthu ŵakamuyuyura na kumugega,+Munthu uyo wakumanya vyakuŵinya, uyo wakazgoŵerana na ulwari.Vikaŵa nga chisko chake chabisika kwa ise.*Wakayuyulika, ndipo tikamuwona nga walije ntchito.+4 Nadi, wakatora maulwari ghithu,+Na kuyegha vyakuŵinya vithu.+Kweni tikamuwona nga ngwakukweŵeskeka, wakutimbika na Chiuta, na wakusuzgika.5 Kweni wakalasika+ chifukwa cha maubudi ghithu.+Wakatimbika chifukwa cha mphuvya zithu.+Wakapokera chilango kuti ise tisange mtende,+Ndipo chifukwa cha vilonda vyake tikachizgika.+6 Nga ni mberere, tose tapuluka,+Waliyose wanjilira ku nthowa yake,Yehova wachitiska kuti maubudi gha tose ghawunjikike pa iyo.+7 Wakayuzgika,+ wakazomera kuti wasuzgike,+Kweni wakajulapo chara mulomo wake.Wakatoleka nga ni mberere yikuluta kukakomeka,+Nga ni mberere yanakazi iyo yili waka chete panthazi pa wakumeta,Wakajulapo chara mulomo wake.+8 Wakayuzgika na kutoleka kwambura kweruzgika mwakwenelera.Ndipo ni njani wafipirenge mtima mdauko wa muwiro wake?*Pakuti wakadumulikako ku charu cha ŵamoyo.+Wakathyapulika* chifukwa cha ubudi wa ŵanthu ŵane.+9 Wakapika dindi* pamoza na ŵaheni,+Wakaŵa pamoza na ŵasambazi mu nyifwa yake,+Nangauli wakachitapo ubudi* uliwose chara,Ndipo mu mulomo wake mukaŵavya upusikizgi.+10 Kweni likaŵa khumbo la Yehova* kumutimba, na kumuleka kuti walware.Usange ungapeleka umoyo wake kuŵa sembe ya mulandu,+Wawonenge mphapu* yake, wasazgirengeko mazuŵa ghake,+Ndipo ivyo Yehova wakukondwa navyo* vifiskikenge mwa iyo.+11 Chifukwa cha ulwilwi wake,* wawonenge na kukhorwa.Kwizira mu kumanya kwake, muteŵeti wane+ murunji,Wawovwirenge ŵanthu ŵanandi kupimika ŵarunji,+Ndipo wayeghenge maubudi ghawo.+12 Pa chifukwa ichi, nimupenge chigaŵa pakati pa ŵanandi,Ndipo wagaŵanenge vyakupoka na ŵankhongono,Chifukwa wakapungura umoyo wake m’paka ku nyifwa+Ndipo wakapendekera pamoza na ŵakuswa malango.+Wakayegha kwananga kwa ŵanthu ŵanandi,+Ndipo wakaŵeyelera m’malo mwa ŵakuswa malango.+


text:
MUTU 68
Mwana wa Chiuta ni “Ungweru wa Charu”
YESU WAKALONGOSORA MAKORA KUTI IYO NDIYO MWANA
KASI ŴAYUDA ŴAKAŴA WULI ŴAZGA?
Pa zuŵa laumaliro la Chiphikiro cha Mahema, zuŵa la 7, Yesu wakasambizganga mu chigaŵa chinyake cha tempile icho chikachemekanga “malo ghakusungiramo vyuma.” (Yohane 8:20; Luka 21:1) Malo agha ghakwenera kuti ghakaŵa mu Mphara ya Ŵanakazi. Ku malo agha ndiko ŵanthu ŵakaponyangako vyawanangwa vyawo.
Usiku uliwose pa nyengo ya chiphikiro, ku malo agha kukaŵanga ungweru ukuru. Kukaŵa nyali zikuru zinayi, ndipo nyali yiliyose yikaŵa na mabeseni ghakuzura na mafuta. Nyali izi zikaŵa zankhongono chomene mwakuti ungweru wake ukafikanga kutali chomene. Ivyo Yesu wakayowoya pamanyuma vikwenera kuti vikakumbuska ŵategherezgi ŵake za malo agha. Iyo wakati: “Ndine ungweru wa charu. Waliyose uyo wakunilondezga wendenge mu chisi chara, kweni waŵenge na ungweru wa umoyo.”—Yohane 8:12.
Ŵafarisi ŵakasuska Yesu, ŵakati: “Ukujichitira wekha ukaboni, kweni ukaboni wako ngwaunenesko chara.” Yesu wakaŵazgora kuti: “Nangauli nkhujichitira nekha ukaboni, ukaboni wane ngwaunenesko, chifukwa nkhumanya uko nili kufuma na uko nkhuya. Kweni imwe mukumanyako chara uko nili kufuma ndiposo uko nkhuya.” Wakatiso: “Mu Dango linu muli kulembeka kuti: ‘Ukaboni wa ŵanthu ŵaŵiri ngwaunenesko.’ Ine nkhujichitira nekha ukaboni, ndipo Adada awo ŵali kunituma ŵakunichitira ukaboni.”—Yohane 8:13-18.
Ŵafarisi ŵakakolerana nayo yayi fundo iyi ndipo ŵakamufumba kuti: “Awuso ŵali nkhu?” Yesu wakazgora kuti: “Ine mukunimanya chara nesi Adada. Muŵenge kuti mukunimanya, mphanyi mukumanyaso Adada.” (Yohane 8:19) Nangauli Ŵafarisi ŵakakhumbanga nipera kuti Yesu wakoleke, kweni pakaŵavya uyo wakamukora.
Yesu wakawerezgaso ivyo wakayowoya, wakati: “Ine nkhuluta, ndipo muzamunipenja. Kweni mufwirenge mu kwananga kwinu. Uko nkhuya imwe mungizako yayi.” Ŵayuda ŵakasoŵerathu na mazgu gha Yesu, ntheura ŵakati: “Kasi ndikuti wajikomenge? Chifukwa wakuti, ‘Uko nkhuya imwe mungizako yayi.’” Ŵakamanya yayi icho Yesu wakang’anamuranga chifukwa ŵakamanyanga yayi uko wakafuma. Yesu wakati: “Imwe muli ŵa pano pasi, ine nili wakuchanya. Imwe muli ŵa charu chino, ine nili wa charu chino yayi.”—Yohane 8:21-23.
Apa Yesu wakang’anamuranga kuti wakaŵako kale kuchanya pambere wandize pa charu chapasi. Kweniso wakang’anamuranga kuti iyo ni Mesiya panji Khristu, uyo iwo ŵakalindiliranga. Kweni ŵakafumba mwakunyoza, ŵakati: “Kasi ndiwe njani?”—Yohane 8:25.
Pakuwona umo ŵakamukaniranga na kumususka, Yesu wakaŵazgora kuti: “Nasuzgikirachi kuyowoya namwe?” Kweni wakayowoya nipera vya awiske. Wakalongosora chifukwa icho Ŵayuda ŵakwenera kupulikizgira kwa Mwana. Wakati: “Uyo wali kunituma ngwaunenesko, ndipo vinthu ivyo nkhapulika kwa iyo ndivyo nkhuyowoya mu charu.”—Yohane 8:25, 26.
Kufuma apo, Yesu wakayowoya mazgu ghakulongora kuti wakugomezga chomene Adada ŵake. Ŵayuda ŵara ŵakamugomezganga chomene yayi Chiuta. Yesu wakati: “Para mwakwezga Mwana wa munthu, muzamumanya kuti ndine, ndipo kuti nkhuchita kanthu panekha yayi, kweni umo Adada ŵali kunisambizgira ndimo nkhuyowoyera vinthu ivi. Ndipo Uyo wali kunituma wali nane, wali kunisida nekha chara, chifukwa nyengo zose nkhuchita vinthu vyakumukondweska.”—Yohane 8:28, 29.
Kweni Ŵayuda ŵanyake ŵakaŵavya chipulikano mwa Yesu. Ntheura Yesu wakaŵaphalira kuti: “Usange mukukhalilira mu mazgu ghane, ndimwe ŵasambiri ŵane nadi. Mumanyenge unenesko, ndipo unenesko umufwaturaninge.”—Yohane 8:31, 32.
Ŵanyake fundo yakuti ŵafwatukenge yikaŵazizika. Ŵakasuska ŵakati: “Tili mphapu ya Abrahamu ndipo tindaŵepo ŵazga ŵa munthu waliyose. Chifukwa wuli ukuti, ‘Mufwatulikenge’?” Ŵayuda ŵakamanyanga kuti nyengo yinyake ŵakawusikanga na mitundu yinyake, kweni iwo ŵakakana kuchemeka ŵazga. Kweni Yesu wakati ŵachali ŵazga. Wakati: “Nadi nkhumuphalirani kuti, waliyose uyo wakuchita kwananga ni muzga wa kwananga.”—Yohane 8:33, 34.
Umoyo wa Ŵayuda ukaŵa pangozi chifukwa ŵakakananga kuti ŵakaŵa ŵazga ŵa kwananga. Yesu wakati: “Muzga wakukhalilira mu nyumba kwamuyirayira chara, mwana ndiyo wakukhalilira kwamuyirayira.” (Yohane 8:35) Muzga wangahara yayi vinthu vya fumu yake, kweniso ŵangamuwezga nyengo yiliyose. Kweni mwana ndiyo wakukhalilira “kwamuyirayira,” kwali mwana uyo wababikira mu nyumba iyo panji ŵachita kumutora waka.
Ntheura ŵanthu awo ŵakufwatuka ku kwananga na nyifwa ni awo ŵakumanya unenesko wakukhwaskana na Mwana. Yesu wakati: “Usange Mwana wakumufwaturani, muŵenge ŵakufwatuka nadi.”—Yohane 8:36.


text:
Kasi Masuzgo Ghamalenge?
Kasi mungati . . .
enya?
yayi?
kwali?
IVYO BAIBOLO LIKUYOWOYA
“Chiuta . . . wazamufyura masozi ghose ku maso ghawo, ndipo nyifwa yizamuŵakoso yayi. Kuzamuŵavya kutengera panji kulira, kutampha nesi vyakuŵinya.—Chivumbuzi 21:3, 4, Mang’anamuliro gha Charu Chiphya.
VYANDURO IVYO MUNGASANGA CHIFUKWA CHA LAYIZGO ILI
Mugomezgenge yayi kuti ni Chiuta wakupangiska masuzgo.—Yakobe 1:13
Mupembuzgikenge pakumanya kuti Chiuta nayo vikumukhwaska para tikusuzgika.—Zekariya 2:8
Muŵenge na chigomezgo kuti masuzgo ghose ghamalenge.—Salimo 37:9-11
KASI TINGAGOMEZGA NADI IVYO BAIBOLO LIKUYOWOYA?
Enya. Pali vifukwa vinandi, kweni tiyowoyengepo viŵiri:
Chiuta wakukwenyelera para tikusuzgika. Ghanaghanirani waka umo Yehova wakajipulikira apo ŵanthu ŵake ŵakaŵasuzganga. Baibolo likuti Yehova wakachita chitima chifukwa cha “awo ŵakaŵayuzganga na awo ŵakaŵatambuzganga.”—Ŵeruzgi 2:18, Mang’anamuliro gha Charu Chiphya.
Chiuta wakutinkha chomene awo ŵakusuzga ŵanyawo. Mwachiyelezgero, Baibolo likuti Yehova wakutinkha “mawoko agho ghakuthiska ndopa zambura mulandu.”—Zintharika 6:16, 17
Chiuta wakupwelelera munthu waliyose payekha. Mbanthu pera yayi awo ŵakumanya masuzgo ghawo. Yehova nayo wakumanya!—2 Midauko 6:29, 30.
Kwizira mu Ufumu wake, Yehova wamazgenge masuzgo gha munthu waliyose sonosono apa. (Mateyu 6:9, 10) Pasono, wakupembuzga wose awo ŵakumupenja.—Milimo 17:27; 2 Ŵakorinte 1:3, 4.
FUNDO YAKUTI MUGHANAGHANIREPO
Chifukwa wuli Chiuta wazomerezga kuti tisuzgikenge?
Baibolo likuzgora fumbo ili pa ŴAROMA 5:12 na 2 PETROSI 3:9.
Manyani Vinandi
Chifukwa Wuli Chiuta Walekelera Uheni na Suzgo?
Kasi uheni ukamba wuli? Chifukwa wuli Chiuta wakuwuwona waka m’paka sono?


text:
MAZGU GHA CHIUTA MBUSAMBAZI | MASALIMO 1-10
Tikwenera Kuchindika Yesu Kuti Tiŵe pa Mtende na Yehova
Uchimi ukayowoya kale kuti ŵanthu ŵazamwimikana na Yehova kweniso Yesu
Uchimi ukayowoya kuti mitundu yizamukana kuti Yesu waŵe na mazaza pa iyo kweni yizamukhumba kuti iyo ndiyo yiŵe na mazaza
Uchimi uwu ukafiskika apo Yesu wakaŵa pa charu chapasi, kweni ukufiskika chomene mazuŵa ghano
Wamasalimo wakayowoya kuti mitundu yikuŵeleŵeta chinthu chawaka, kung’anamura kuti icho yikukhumba ntchawaka ndipo chitondekenge
Ŵekha awo ŵakuchindika Themba ilo Yehova wali kuphakazga ndiwo ŵazamusanga umoyo
Wose awo ŵakususkana na Mesiya Themba ŵazamuparanyika
Ŵanthu ŵangasanga chivikiliro na mtende para ŵakuchindika Mwana wa Chiuta, Yesu


text:
UMOYO WACHIKHRISTU
Ŵakufwa Ŵazamuwuskika Chifukwa cha Sembe ya Yesu
Kukumbukira nyifwa ya Yesu kukutovwira kughanaghanira vitumbiko ivyo tizamusanga kunthazi chifukwa cha sembe ya Yesu. Chimoza mwa vitumbiko ivi ntchiwuka. Yehova wakatilenga kuti tifwenge yayi. Lekani vikutiŵinya chomene para mubali withu wafwa. (1Ko 15:26) Yesu nayo vikamuŵinya chomene kuwona ŵasambiri ŵake ŵakulira Lazaro wati wafwa. (Yoh 11:33-35) Pakuti mikhaliro ya Yesu yikuyana chomene na ya Awiske, vikutovwira kumanya kuti Yehova nayo vikumuŵinya chomene para wakutiwona tikulira chifukwa chakuti ŵabali ŵithu ŵafwa. (Yoh 14:7) Yehova ngwakukhumbisiska kuwuska ŵateŵeti ŵake, nakuti ndivyo nase tikukhumba.—Yob 14:14, 15.
Pakuti Yehova ni Chiuta wandondomeko, tikugomezga kuti chiwuka nacho chizamuchitika mwandondomeko. (1Ko 14:33, 40) Nyifwa yizamumara, ndipo tizamukondwa kupokelera awo ŵazamuwuka. Kasi mukughanaghanirapo zakuti kuli chiwuka, chomene para muli na chitima? (2Ko 4:17, 18) Kasi mukuwonga Yehova chifukwa chakutipa sembe, na kutivumbulira mu Malemba kuti ŵakufwa ŵazamuwuka?—2Ko 4:17, 18.
Kasi mbanjani awo imwe mukukhumba kuti muzakaŵawone kuti ŵawuka?
Kasi mbanjani awo ŵakuzunulika mu Baibolo awo mukukhumba kuti muzakakumane na kuchezga nawo?


text:
CHIGAŴA 2
Kupharazga vya Ufumu—Kupharazga Makani Ghawemi pa Charu Chose
TIYELEZGERE kuti muli pa holide, ndipo mulenji mukunozgekera kukapharazga. Kweni mukugongowa chifukwa mwavuka. Mukuŵa nga mungakhala waka kuti mupumure. Kweni mwati mwalomba, mukughanaghana vyakuti mulute kukapharazga. Mu uteŵeti mwenda na mudumbu muchekuru, ndipo mwakhozgeka chomene chifukwa ngwalusungu kweniso wazizipizga vinandi. Uku mukupharazga nyumba na nyumba, mukukumbuka kuti ŵabali na ŵadumbu pa charu chose nawo ŵakuchita mulimo wenewuwu, ndipo tose tikupharazgira mabuku ghakuyana waka, na kulondezga ulongozgi wakuyana waka. Mwati mwawelera ku nyumba mukusanga kuti vyakulema vyose vyamara. Ndipo mwakondwa chomene kuti mwanguluta kukapharazga.
Mulimo ukuru wa Ŵakhristu ŵaunenesko nkhupharazga vya Ufumu wa Chiuta. Yesu wakati chimanyikwiro chimoza cha mazuŵa ghaumaliro, ni mulimo wa kupharazga makani ghawemi gha Ufumu. (Mat. 24:14) Kasi uchimi uwu wafiskika wuli? Mu chigaŵa ichi, tisambirenge vya ŵanthu awo ŵakuchita mulimo uwu, nthowa zakupharazgira, kweniso ivyo vikuŵawovwira kuti ŵafiske mulimo wakuzirwa chomene uwu. Mulimo uwu ukovwira ŵanthu pa charu chose kuti ŵaumanye makora Ufumu wa Chiuta.


text: 3 Eliyashibu+ wasembe* mukuru na ŵabali ŵake ŵasembe, ŵakawuka na kuzenga Chipata cha Mberere.+ Ŵakachituŵiska*+ na kuŵikapo vijaro. Ŵakachituŵiska m’paka ku Chigongwe cha Meya+ na ku Chigongwe cha Hananeli.+2 Ŵanthu ŵa ku Yeriko+ ŵakazenga kwambira apo Eliyashibu wakalekezga. Zakuri mwana wa Imuri wakazenganga kwambira apo ŵanthu ŵa ku Yeriko ŵakalekezga.3 Ŵana ŵa Hasena ŵakazenga Chipata cha Somba.+ Ŵakakhomapo mafuremu+ na kuŵikapo vijaro, twakukakira, na mphingilizgo.4 Meremoti+ mwana wa Yuriya mwana wa Hakozi wakanozga linga pafupi na ŵana ŵa Hasena. Meshulamu+ mwana wa Berekiya mwana wa Meshezabeli wakanozga linga kwambira apo Meremoti wakalekezga. Kufuma apo, Zadoki mwana wa Baana wakanozga linga kwambira apo Meshulamu wakalekezga.5 Ŵatekowa+ ŵakanozga linga kwambira apo Zadoki wakalekezga. Kweni ŵanalume ŵawo ŵakuchindikika ŵakakhumba chara kujiyuyura na kuchitako* mulimo wa mafumu ghawo.6 Yoyada mwana wa Paseya na Meshulamu mwana wa Besodeya ŵakanozga Chipata cha Msumba Wakale.+ Ŵakakhomapo mafuremu na kuŵikapo vijaro, twakukakira, na mphingilizgo.7 Pafupi nawo, Melatiya Mugibiyoni+ na Yadoni Mumeronoti, ŵa ku Gibiyoni na Mizipa,+ awo ŵakaŵa pasi pa mazaza gha* mulongozgi wa chigaŵa cha Kusirya kwa Mlonga,+ ŵakanozganga linga.8 Pafupi na iwo, Uziyeli mwana wa Harihaya, yumoza wa ŵakufura* golide, wakanozganga linga. Pafupi nayo pakaŵa Hananiya, yumoza wa awo ŵakasazganga mafuta ghakununkhira wakanozganga linga. Ŵakazga* malibwe pasi mu Yerusalemu m’paka ku Chiliŵa Chisani.+9 Pafupi na iwo, Refaya mwana wa Huru, karonga wa hafu ya chigaŵa cha Yerusalemu, wakanozganga linga.10 Yedaya mwana wa Harumafu wakanozga kwambira apo iwo ŵakalekezga panthazi pa nyumba yake. Hatushi mwana wa Hashabineya wakanozga kwambira apo Yedaya wakalekezga.11 Malikiya mwana wa Harimu+ na Hashubu mwana wa Pahati-mowabu+ ŵakanozga chigaŵa chinyake, kweniso Chigongwe cha Mauvuni.+12 Shalumu mwana wa Haloheshi, karonga wa hafu yinyake ya chigaŵa cha Yerusalemu, wakanozganga linga pamoza na ŵana ŵake ŵanakazi.13 Hanuni na ŵakukhala mu Zanowa+ ŵakanozga Chipata cha Dambo.+ Ŵakachizenga na kuŵikapo vijaro, twakukakira, na mphingilizgo. Ŵakanozga linga mikono 1,000* m’paka ku Chipata cha Vyoto.+14 Malikiya mwana wa Rekabu, karonga wa chigaŵa cha Beti-hakeremu,+ wakanozga Chipata cha Vyoto. Wakachizenga na kuŵikapo vijaro, twakukakira, na mphingilizgo.15 Shaluni mwana wa Kolihoze, karonga wa chigaŵa cha Mizipa,+ wakanozga Chipata cha Mbwiwi.+ Wakachizengera mtenje, wakaŵikapo vijaro, twakukakira, na mphingilizgo. Wakanozgaso linga la pa Chiziŵa+ cha Mufwerenje wa ku Munda wa Themba,+ m’paka ku Makwelero+ agho ghakukhira kufuma ku Msumba wa Davide.+16 Pamanyuma pa iyo, Nehemiya mwana wa Azibuki, karonga wa hafu ya chigaŵa cha Beti-zuri+ wakanozga linga panthazi pa Malaro gha Davide+ m’paka ku chiziŵa+ icho chikazengeka, kulutilira m’paka ku Nyumba ya Vinkhara.17 Kufuma pa iyo, Ŵalevi aŵa ŵakanozga linga: Rehumu mwana wa Bani. Pafupi na iyo, Hashabiya, karonga wa hafu ya chigaŵa cha Keyila,+ wakanozga linga ku chigaŵa chake.18 Pamanyuma pa iyo, ŵabali ŵawo ŵakanozga linga, Bawayi mwana wa Henadadi, karonga wa hafu ya chigaŵa cha Keyila.19 Pafupi na iyo, Ezeri mwana wa Yeshuwa,+ karonga wa Mizipa, wakanozganga chigaŵa chinyake kuthyana na pakukwelera ku nyumba yakusungirako vilwero pa Chipilara.+20 Kufuma pa iyo, Baruki mwana wa Zabayi+ wakalimbikira na kunozga chigaŵa chinyake, kwamba pa Chipilara m’paka pa mulyango wa nyumba ya Eliyashibu+ wasembe mukuru.21 Pamanyuma pa iyo, Meremoti+ mwana wa Yuriya mwana wa Hakozi wakanozga chigaŵa chinyake, kwamba pa mulyango wa nyumba ya Eliyashibu m’paka kuumaliro wa nyumba ya Eliyashibu.22 Kulondezgana na iyo, ŵasembe, ŵanalume ŵa ku chigaŵa cha Yorodani,*+ ŵakanozga linga.23 Kufuma pa iwo, Benjamini na Hashubu ŵakanozga linga kuthyana na nyumba yawo. Pafupi na iwo, Azariya mwana wa Maseya, mwana wa Ananiya, wakanozga linga pafupi na nyumba yake.24 Kulondezgana na iyo, Binuyi mwana wa Henadadi wakanozga chigaŵa chinyake, kwamba pa nyumba ya Azariya m’paka ku Chipilara+ na kukafika pakona.25 Pamanyuma pa iyo, Palali mwana wa Uzayi wakanozga linga kuthyana na Chipilara na chigongwe icho chikufuma ku Nyumba ya Themba,+ chakunena kwa Luŵaza lwa Ŵalinda.+ Kufuma pa iyo, pakaŵa Pedaya mwana wa Paroshi.+26 Ŵateŵeti ŵa pa tempile*+ awo ŵakakhalanga ku Ofeli+ ŵakanozga linga m’paka kunthazi kwa Chipata cha Maji+ kumafumiro gha dazi na ku chigongwe chakutumphuka.27 Ŵatekowa+ ŵakanozga chigaŵa chinyake, kwamba kunthazi kwa chigongwe chakutumphuka m’paka ku linga la Ofeli.28 Ŵasembe ŵakanozga kunena kwa Chipata cha Mahachi,+ waliyose kuthyana na nyumba yake.29 Kufuma pa iwo, Zadoki+ mwana wa Imeri wakanozga linga kuthyana na nyumba yake.Pafupi nayo, Shemaya mwana wa Shekaniya, mulinda wa pa Chipata Chakuvuma,+ wakanozga linga.30 Kufuma pa iyo, Hananiya mwana wa Shelemiya na Hanuni mwana wa 6 wa Zalafu ŵakanozga chigaŵa chinyake.Pafupi nayo, Meshulamu+ mwana wa Berekiya nayo wakanozga linga kuthyana na chipinda chake chikuru.31 Kufuma pa iyo, Malikiya, yumoza wa ŵakufura golide, wakanozga linga m’paka ku nyumba ya ŵateŵeti ŵa pa tempile*+ na ŵamalonda, kuthyana na Chipata Chakusecherapo, kulutilira m’paka ku chipinda chamuchanya cha pakona.32 Ŵanthu ŵakufura golide na ŵamalonda ndiwo ŵakanozga chigaŵa cha pakati pa chipinda chamuchanya cha pakona na Chipata cha Mberere.+