text:
2021-nji ýylyň 12-nji oktýabrynda Nur-Soltan şäherinde Aziýada özara hyzmatdaşlyk we ynamy berkitmek çäreleri boýunça Geňeşiniň (CICA) daşary işler ministrleriniň 6-njy duşuşygy geçirildi. Oňa gatnaşmak üçin Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň Orunbasary, Daşary işler ministri Raşid Meredowyň ýolbaşçylygyndaky türkmen wekiliýetiniň Gazagystana sapary guraldy.
Saparyň çäklerinde Türkmenistanyň daşary syýasat edarasynyň ýolbaşçysy Gazagystan Respublikasynyň Prezidenti Kasym-Žomart Tokaýew tarapyndan kabul edildi.
Söhbetdeşligiň başynda türkmen wekiliýetiniň ýolbaşçysy Gazagystanyň Prezidentine Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň mähirli salamyny ýetirdi.
Duşuşygyň dowamynda taraplar sebit hem-de halkara gün tertibine aýratyn üns bermek bilen, ikitaraplaýyn we köptaraplyn türkmen-gazak hyzmatdaşlygynyň meseleleriniň giň toplumyny ara alyp maslahatlaşdylar.
Şeýle-de söhbetdeşler Türkmenistanyň we Gazagystanyň Prezidentleriniň 2021-nji ýylyň awgustynda Türkmenbaşy şäherinde geçen Merkezi Aziýa döwletleriniň Baştutanlarynyň Konsultatiw duşuşygynyň çäklerinde geçirilen gepleşikleriniň netijeliligi nygtadylar.
Bu ugurda, ýakynda geçirilmegi meýilleşdirilýän Hazarýaka döwletleriniň ýolbaşçylarynyň VI Sammitiniň hem-de Ykdysady Hyzmatdaşlyk Guramasynyň (YHG) agza-döwletleriniň Baştutanlarynyň ýokary derejeli 15-nji duşuşygynyň derwaýys ugurlary ara alnyp maslahatlaşyldy.
Kasym-Žomart Tokaýew türkmen-gazak strategiki hyzmatdaşlygynyň ähli ugurlarynyň has hem işjeňleşdirilmegi nukdaýnazaryndan, bu halkara çäresiniň aýratyn wajyplygyny belläp geçdi.
Soňra Daşary işler ministri R.Meredow Aziýada özara hyzmatdaşlyk we ynamy berkitmek çäreleri boýunça Geňeşiniň ministrler derejesinde geçirilýän duşuşygyna gatnaşdy.
Türkmenistana bu Guramada synçy-ýurt derejesiniň berilmeginiň derwaýyslygyny nygtamak bilen, türkmen daşary syýasat edarasynyň ýolbaşçysy Türkmenistanyň Aziýada özara hyzmatdaşlyk we ynamy berkitmek çäreleri boýunça Geňeşiniň işiniň esaslanýan ýörelgelerini hem-de wezipelerini, hususan hem gepleşikler we hyzmatdaşlyk arkaly Aziýa yklymynda parahatçylygyň we howpsuzlygyň gazanylmagyny, umumy bölünmeýän sebit hem-de halkara howpsuzlygynyň pugtalandyrylmagyny goldaýandygyny beýan etdi.
R.Meredow Geňeşiň agza-ýurtlaryna Türkmenistanyň başlangyjy bilen kabul edilen Halkara parahatçylyk hem-de ynanyşmak ýylynyň çäklerinde bilelikde alnyp barylýan işler babatynda minnetdarlygyny bildirip, olary 2021-nji ýylyň 12-nji dekabrynda Aşgabatda geçirilmegi meýilleşdirilýän «Parahatçylyk we ynanyşmak syýasaty – halkara howpsuzlygynyň, durnuklylygynyň we ösüşiň esasy» atly Halkara maslahatyna işjeň gatnaşmaga çagyrdy.
Bu çäre geljekde halklaryň parahatçylykly we ynanyşyp ýaşamagynyň dessurlarynyň kemala getirilmegi, halkara gatnaşyklarynda parahatçylyk we ynanyşmak medeniýetiniň ählumumy ýola goýulmagy boýunça giň göwrümli halkara hereketleriniň jemini jemlär, diýip türkmen wekiliniň ýolbaşçysy belläp geçdi.
Ministriň nygtaýşy ýaly, türkmen tarapy umumy wezipeleriň hem-de gymmatlyklaryň durmuşa geçirilmegi maksady bilen, Aziýada özara hyzmatdaşlyk we ynamy berkitmek çäreleri boýunça Geňeşiniň BMG, YHG we beýleki abraýly guramalar bilen özara hereketleriniň giňeldilmegini teklip etdi. Mundan başga-da, türkmen tarapynyň birnäçe teklipleri hem-de BMG-niň işiniň ileri tutulýan bäş sany ölçegi boýunça alnyp barylýan bilelikdäki işleriň çäklerindäki geljegi ugurlar beýan edildi.


c: text/html

text:
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow şu ýylyň noýabrynda Italiýa sapar etmekçi bolýar diýip, “Trend” habar gullugy Türkmenistanyň Daşary işler ministrligine salgylanyp aýdýar.
Bu mesele türkmen delegasiýasynyň Italiýa eden sapary mahalynda gozgaldy.
Türkmen delegasiýasyna daşary işler ministriniň orunbasary Berdinyýaz Mätiýew ýolbaşçylyk etdi, ol Italiýanyň daşary işler ministriniň orunbasary Manlio Di Stefano bilen gepleşik geçirdi diýip, habarda aýdylýar.
Duşuşyk wagtynda syýasy, diplomatiýa, söwda, ykdysady we medeni ugurlar boýunça hyzmatdaşlygy giňeltmek meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy.
Şeýle-de neşir türkmen prezidentiniň sapary wagtynda Milanda bilelikdäki biznes forumyny geçirmek hakynda pikir alşylandygyny belleýär.
Taraplar ýangyç we energiýa, söwda, transport we kommunikasiýa toplumlary, oba hojalygy pudaklary boýunça hyzmatdaşlygyň giňeldilmegini nazarda tutýarlar.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Boksuň rowaýaty gahrymany Floýd Meýwezer Deonteý Uaýlder bilen işleşmäge taýýardygyny mälim etdi.
«Deonteý meniň bilen işleşse, Fýurini hökman ýeňip biler. Ol biziň türgenleşigimize goşulsa, onda hakyky ýeňijiniň ruhy dörär we çempionlyk guşagy ýene onuňky bolar» diýýär, ýeňilmezek Floýd.
Ýatladyp geçsek, Deonteý Uaýlder bilen Taýson Fýuri ilkinji gezek 2018-nji ýylyň 2-nji dekabrynda ringa çykdylar. Bu tutluşykda Uaýlderiň üstünligi görnetin ýüze çyksa-da, Fýuriniň utuk sanynyň köpdigi sebäpli, eminleriň gelen kararyna görä, deňme-deňlik yglan edilipdi. Iki güýçli garşydaş şu ýylyň 23-nji fewralynda hem güýç synanşyp, tehniki nokaut bilen Taýson Fýuri ýeňişini baýram etdi.
Ýeňlen tarapyň talap bildirmeginde, bularyň arasynda ýene bir tutluşyk güni resmi taýdan bellenildi. Ol hem şu ýylyň 18-nji iýulynda bolar.
31 ýaşly Fýuriniň karýerasynda 30 ýeňiş, 1 deňligi bar we heniz ýeňilmegiň nämedigini bilenok. 44 tutluşykda 42 ýeňiş we 1 deňligi bolan 34 ýaşly Uaýlder, karýerasyndaky ilkinji ýeňlişini Taýson Fýuridan aldy. 42 ýeňşiň 41-siniň nokaut bilen alnandygy aýratyn bellenmäge mynasypdyr.
«Newashgabat».


text:
Döwletler
AEdit
Albaniýa, Alžir, Amerikanyň Birleşen Ştatlary, Andorra, Angola, Antigua we Barbuda, Argentina, Awstraliýa, Awstriýa, Azerbaýjan
BEdit
Bagama Adalary, Bahreýn, Bangladeş, Barbados, Belarus, Belgiýa, Beliz, Benin, Beýik Britaniýanyň we Demirgazyk Irlandiýanyň Birleşen Korollygy, Birleşen Arap Emirlikleri, Bolgariýa, Boliwiýa, Bosniýa we Hersegowina, Botswana, Braziliýa, Bruneý, Burkina Faso, Burundi, Butan
CEdit
DEdit
Daniýa, Demirgazyk Makedoniýa, Dominika, Dominikan Respublikasy
EEdit
Efiopiýa, Ekwador, Ekwatorial Gwineýa, El Salwador, Eritreýa, Ermenistan, Estoniýa, Eswatini, Eýran
FEdit
GEdit
Gabon, Gaiti, Gambiýa, Gana, Gaýana, Gazagystan, Germaniýa, Gonduras, Grenada, Gresiýa, Gruziýa, Günorta Afrika Respublikasy, Günorta Sudan, Gwatemala, Gwineýa, Gwineýa-Bisau, Gyrgyzystan
HEdit
IEdit
Indoneziýa, Iordaniýa, Irlandiýa, Islandiýa. Ispaniýa, Italiýa
JEdit
KEdit
Kabu-Werdi, Kamboja, Kamerun, Kanada, Katar, Keniýa, Kipr, Kiribati, Kolumbiýa, Komor Adalary, Kongo Demokratik Respublikasy, Kongo Respublikasy, Koreýa Halk-Demokratik Respublukasy, Koreýa Respublikasy, Kosowo, Kosta-Rika, Kot-d’Iwuar, Kuba, Kuk Adalary, Kuweýt
LEdit
Laos, Latwiýa, Lesoto, Liberiýa, Lihtenşteýn, Litwa, Liwan, Liwiýa, Lýuksemburg
MEdit
Madagaskar, Malawi, Malaýziýa, Maldiwler, Mali, Malta, Marokko, Marşall Adalary, Mawrikiý, Mawritaniýa, Meksika, Merkezi Afrikan Respublikasy, Mikroneziýanyň Federatiw Ştatlary, Moldowa, Monako, Mongoliýa, Mozambik, Müsür, Mýanma
NEdit
Namibiýa, Nauru, Nepal, Niderlandlar, Niger, Nigeriýa, Nikaragua, Niue, Norwegiýa
OEdit
PEdit
Päkistan, Palau, Palestina, Panama, Papua-Täze Gwineýa, Paragwaý, Peru, Polşa, Portugaliýa
REdit
SEdit
Sahara Arap Demokratik Respublikasy, Samoa, San-Marino, San-Tome we Prinsipi, Saud Arabystany, Sent-Kristofer we Newis, Sent-Lýusiýa, Sent-Winsent we Grenadinler, Senegal, Serbiýa, Seýşel Adalary, Singapur, Siriýa, Slowak Respublikasy, Sloweniýa, Süleýman Adalary, Somali, Şri-Lanka, Sudan, Surinam, Şwesiýa, Şweýsariýa, Sýerra-Leone
TEdit
Tailand, Täjigistan, Tanzaniýa, Taýwan, Täze Zelandiýa, Timor-Leşti, Togo, Tonga, Trinidad we Tobago, Tunis, Türkiýe, Türkmenistan, Tuwalu
UEdit
WEdit
YEdit
ZEdit
Ykrar edilmedik döwletlerEdit
Abhaziýa, Arsah, Demirgazyk Kipr Türk Respublikasy, Günorta Osetiýa, Transnistriýa
Garaşly territoriýalarEdit
Amerikan Samoa, Amerikan Wirjin adalary, Angilýa, Aruba, Bermuda adalary, Britan Wirjin adalary, Buwe adasy, Daşarky kiçi adalar (ABŞ), Demirgazyk Mariana adalary, Farer adalary, Folklend adalary. Fransuz Günorta Antarktida territoriýalary, Fransuz Gwianasy, Fransuz Polineziýa adalary, Gernsi, Gibraltar, Gonkong, Grenlandiýa, Guam, Günorta Jorjiýa we Günorta Sendwiç adalary, Gwadelupa, Herd we MakDonald, Hindi okeanyndaky britan territoriýasy, Jersi, Kaýman adalary, Keramatly Ýelena adalary, Kokos (Kiling) adalary, Makao, Martinika, Maýotta, Men adalary, Montserrat, Niderland Antill adalary, Norfolk, Pitkern, Puerto-Riko, Roždestwo adalary, Sen-Pýer we Mikelon, Şpisbergen we Ýan-Maýen, Täze Kaledoniýa, Tokelau, Týorks we Kaýkos, Uollis we Futuna


text:
Ser Aleksandr Çempen Fergýuson
Ser Aleksandr Çempen Fergýuson (iňlis. Sir Alexander Chapman Ferguson) 1941-nji ýylyň 31-nji dekabrynda Glazgo şäherinde Şotlandiýada eneden bolýar) Aleks Fergýuson, Ser Aleks, SAF ýa-da Fergi atlary bilen belli – şotland futbolisty we futbol tälimçisi. 1986-njy ýyldan bäri “Mançestr Ýunaýted” toparynyň tälimçisi. Beýik Britaniýada iň bir titully tälimçisi diýilip hasaplanylýar. “The Times” gazedynyň çaklamasyna görä uruş döwürinden soň iň gowy tälimçileriň arasynda 4-nji ýeri eýeleýär. Ser Aleks Şotlandiýanyň “IstSterlingşir” we “Sent-Mirren” toparlarynyň baş tälimçisidi, soň “Aberdin” toparyny türgenleşdirdi we uly sylaglara mynasyp boldy. Jok Steýniň (tälimçi) ölüminden soň Fergýuson az wagtlaýyn Şotlandiýanyň milli futbol toparyny hem türgenleşdirdi, şondan soň 1986-njy ýylyň noýabrynda ol Mançestr Ýunaýted toparynyň baş tälimçi wezipesine bellenilýär. Fergýuson 26 ýyl bäri “Mançestr Ýunaýted” toparyna ýolbaşçylyk edýär, şol wagtyň dowamynda ol rekordlaça titullary eýeledi. 2010-njy ýylyň 19-njy dekabrynda Ser Aleks, Mett Basbiniň baş tälimçi wezipesinde iň uzak dowamlylykda duran wagtynyň rekordyny täzeledi. 1999-njy ýylda Şa aýaly Ýelizaweta II, Fergýusona “rysar” adyny bagyş etdi. Şu gün 2013-nji ýylyň 8-nji maýynda,Ser Aleksandr Çempen Fergýuson 2012/2013 möwsüminiň soňunda “Mançestr Ýunaýted” toparynyň baş tälimçi wezipesinden gidýänligini yglan etdi.


text:
Türkmenistanyň Saýlaw kodeksiniň 63-nji maddasyna laýyklykda, wagyz işleri dalaşgäriň bellige alnan gününden başlanýar we saýlawlaryň geçiriljek gününden bir gün öň bes edilýär.
Ýurdumyzda bu möwsümi ýokary guramaçylykly we milli demokratik ýörelgelere laýyklykda, açyklyk, aýanlyk ýagdaýynda geçirmek maksady bilen ähli dalaşgärlere deň şertleriň döredilendigini turuwbaşdan bellemek gerek.
Wagyz işleriniň çäklerinde welaýatlarymyzda hem-de Aşgabat şäherinde geçirilen duşuşyk ýygnaklarynda saýlawçylar dalaşgärleriň terjimehallary we hormatly Prezidentimiziň il-ýurt, umumadamzat bähbitli başlangyçlarynyň durmuşa geçirilmegine gönükdirilen maksatnamalary bilen giňişleýin tanyşdylar. Dalaşgärleriň ynanylan adamlarynyň, milli synçylaryň gatnaşmagynda işjeňlik hem-de aýanlyk şertlerinde geçirilen bu duşuşyk ýygnaklarynyň barşynda dalaşgärler saýlawçylaryň sowallaryna hem jogap berdiler.
Ýurdumyz boýunça bellige alnan jemi 112 dalaşgär üçin duşuşyk ýygnaklarynyň jemi 24-si geçirilip, her bir ýygnaga birnäçe dalaşgär gatnaşdy.
Merkezi saýlaw toparynyň internet-saýtynda (saylav.gov.tm) Merkezi saýlaw toparynyň saýlaw möwsümine dahylly kabul eden kararlary, düzgünnamalar we gollanmalar, täzelikler we habarlar öz wagtynda yzygiderli ýerleşdirildi.
Ýekşenbe güni — 28-nji martda welaýat, Aşgabat şäher halk maslahatlarynyň agzalarynyň, ýagny saýlawçylaryň öňünde dalaşgärleriň arasyndan Türkmenistanyň Milli Geňeşiniň Halk Maslahatynyň agzalygyna has mynasyp adamlary gizlin ses bermek arkaly göni däl (gytaklaýyn) saýlaw hukugynyň esasynda saýlamak wezipesi durýar.
Şeýlelikde, saýlawlar güni 48 mandat üçin 112 dalaşgär, ýagny 1 ýer üçin 2-3 dalaşgär bäsleşer.
Ýurdumyz bu gün demokratik ýörelgeleri çuňlaşdyrmak ýoly bilen öňe ynamly gadam urýar. Demokratik şertleriň çäklerinde ýurdumyzda her bir türkmen raýatynyň saýlaw hukuklarynyň üpjün edilmegine hem uly...
Hormatly Prezidentimiziň pähim-parasatly baştutanlygynda günsaýyn ösüp barýan asuda ýurdumyzda raýatlaryň hukuklaryny we azatlyklaryny goramaga gönükdirilen il-ýurt bähbitli çäreler yzygiderli amala a...
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda ýurdumyzda milli ykdysadyýetimiziň ähli pudaklaryny sanlylaşdyrmak işi ýokary depginler bilen dowam edýär....
?Türkmenistan – parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» ýylynda, mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllyk baýramyna taýýarlyk görülýän günlerde hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda alnyp...
Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan döwletimizde hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda alnyp barylýan il-ýurt bähbitli, giň gerimli işler Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüne mahsus...
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň pähim-parasatly ýolbaşçylygynda ýurdumyzyň jemgyýetçilik-syýasy durmuşynda milli kanunçylygy kämilleşdirmäge hem-de halkara tejribes...
Ynsan kalbyny päklige, halallyga besleýän, merdana ata-babalarymyzdan miras galan, halkymyzyň asyrlar, boýy dowam edip gelýän asylly ýörelgelerine aýratyn ähmiýet berilýär. Hormatly Prezidentimiziň...
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň pähim-parasatly ýolbaşçylygynda beýleki ulgamlar bilen birlikde saýlaw ulgamyna içgin üns berilýär. Ýurt Baştutanymyzyň ýakyndan ýa...


text:
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe il-günümiziň asuda, abadan durmuşyny üpjün etmekde uly tagallalar edilýär. Tebigy we tehnogen häsiýetdäki adatdan daşary ýagdaýlardan halas ediş işlerini guramaçylykly ýola goýmak, şeýle ýagdaýlara hemişe taýýar bolmak bilen bagly wezipelere uly üns berilýär. Şu maksat bilen, golaýda Daşoguz welaýatynyň «Bagtyýar nesil» çagalar sagaldyş we dynç alyş merkezinde «Dürli görnüşli adatdan daşary ýagdaýlarda goranmak» atly wagyz-nesihat duşuşygy geçirildi. Çäräni welaýat Raýat goranyşy we halas ediş işleri müdirligi gurady. Wagyz-nesihat çäresine dynç alyş merkeziniň mugallymlarydyr terbiýeçileri, dynç alýan çagalar, müdirligiň wekilleri gatnaşdylar.
Похожие записи '
«SAGLYK» DÖWLET MAKSATNAMASY ROWAÇLANÝAR
Geçen ýyl hormatly Prezidentimiziň «Türkmenistanyň dermanlyk ösümlikleri» atly kitabynyň XII jildiniň bagtyýar halkymyza...
Ýaş nesilleriň hukuk goraglylygy
Döwletimizde geljegimiz bolan ýaş nesilleriň sagdyn kemala gelmegi, ösmegi, döwrebap bilim we terbiýe almagy ugrunda edilýän...
Döwrebap hassahanalar — döwrebap hyzmatlar
Berkarar ýurdumyzda halkymyzyň saglygyny goramakda giň gerimli işler durmuşa geçirilýär. Soňky ýyllarda paýtagtymyz Aşgabat...
Düşündiriş işleri geçirilýär
«Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» ýylynda hormatly Prezidentimiziň başda durmagynda ýurdumyzyň geljegi...
Bakjadaky melhemler
Gök we bakja önümlerini ter görnüşde günde-günaşa iýýän, şiresini içýän adamlaryň aşgazany, içegeleri sagdyn bolýar....


text:
Merdigerdi shaqyramyz – Arystyń ákimi jarylystan soń salynǵan sapasyz úıler jaıly
NUR-SULTAN. QazAqparat – Arys qalasynyń ákimi Murat Qadyrbek jarylystan keıin salynǵan úılerdiń sapasyna shaǵymdardyń túsip jatqanyn rastady, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Arystaǵy jarylystan soń salynǵan úılerdiń sapasyz ekeni jaıly shaǵymdar túsýde. Byltyr ǵana kúrdeli jóndeýden ótken úılerdiń keı jerin turǵyndardyń ózi jóndedik dep otyr. «Bul jaıly ne aıta alasyz?» degen suraq qoıyldy Arys qalasynyń ákimi Murat Qadyrbekke OKQ-daǵy baspasóz máslıhatynda.
Arystyń ákimi shynynda da mundaı suraqtardyń týyndap jatqanyn rastady.
«Qala boıynsha 7635 turǵyn úıge jóndeý jumystary júrgizilgen. Sondyqtan ishinde biren-saran ondaı jaǵdaılar tirkelýi múmkin. Bul zań sheńberinde sheshiletin másele. Eger turǵyn úıge jóndeý jumystarynan keıin belgili bir aqaýlar shyqqan jaǵdaıda shartta kórsetilgendeı merdigerdi shaqyryp, úıdi jóndep beremiz. Jalpy mundaı shaǵymdar jyl basynan beri biren-saran túsýde. Ol boıynsha tıisti sharalardy qabyldadyq. Merdigerler ózine mindetteme alǵan. Jóndeý jumystary júrgizilip jatyr», - dedi ol.
Eske sala ketsek buǵan deıin Arys qalasynyń ákimi jarylystan keıin zaqym kelgen 7635 úıdiń kóbi jóndelip, keıbiri qaıta salynyp halyqtyń ıgiligine berilgenin málim etken edi.
- Almaty turǵyndary qala ákimine derbes jobalaryn tanystyrdy
- Almaty turǵyndary eski úılerin súrýdi surap otyr
- ShQO-da 66 jyl buryn salynǵan damba jóndeldi
- Almatyda «Bıýdjetke qatysý» jobalaryna daýys berý bastaldy
- ShQO-da 2022 jyly maıly daqyldardy óńdeıtin zaýyt salynady
- Semeıdegi Abaı meshiti mańyna jerústi ótkel salynýda
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
2016-njy ýylyň 6-njy dekabrynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Russiýa Federasiýasynyň daşary işler ministriniň orunbasary Grigoriý Karasini kabul etdi.
Myhman wagt tapyp kabul edendigi üçin döwlet Baştutanymyza tüýs ýürekden hoşallyk bildirip, Russiýa Federasiýasynyň Prezidenti Wladimir Putiniň hem-de RF-niň Hökümetiniň Başlygy Dmitriý Medwedewiň mähirli salamlaryny ýetirdi. Grigoriý Karasiniň belleýşi ýaly, Russiýada Türkmenistan bilen däbe öwrülen dostlukly gatnaşyklara ýokary baha berýärler hem-de köp ýyllyk hyzmatdaşlygy ösdürmäge uly ähmiýet berýärler.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hoşniýetli sözler üçin minnetdarlyk bildirip, Russiýa bilen netijeli gatnaşyklary ösdürmegiň Bitarap Türkmenistanyň ýöredýän daşary syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň hatarynda durýandygyny belledi. Bu syýasat tutuş dünýäde parahatçylygyň we abadançylygyň bähbidine özara netijeli hyzmatdaşlygy ugur edinýär.
Döwlet Baştutanymyz RF-niň Prezidentine hem-de Hökümetiniň Başlygyna mähirli salamyny we iň gowy arzuwlaryny ýollap, türkmen-russiýa gatnaşyklarynyň durnukly derejesini kanagatlanma bilen belledi. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow we myhman hyzmatdaşlygyň häzirki ýagdaýy hem-de geljegi barada pikir alyşmagyň barşynda ikitaraplaýyn ylalaşyklaryň, şol sanda Türkmenistanyň we Russiýanyň baştutanlarynyň şu ýylyň noýabrynda Soçide bolan duşuşygynyň barşynda gazanylan ylalaşyklaryň amala aşyrylmagyna aýratyn üns berdiler.
Duşuşygyň barşynda Türkmenistanyň Prezidenti hem-de Russiýa Federasiýasynyň DIM-niň wekili halkara syýasatynyň möhüm meseleleriniň birnäçesi, ilkinji nobatda, sebitde we dünýäde parahatçylygy, howpsuzlygy hem-de durnukly ösüşi üpjün etmek bilen bagly möhüm meseleleriň birnäçesini ara alyp maslahatlaşdylar.
Geljek ýylda Türkmenistanyň we Russiýa Federasiýasynyň arasyndaky diplomatik gatnaşyklaryň ýola goýulmagyna 25 ýyl dolýandygyny bellemek bilen, döwlet Baştutanymyz we myhman bu şanly senä bagyşlanan bilelikdäki çäreleri geçirmek bilen bagly meseleler barada durup geçdiler.
News
Türkmenistanyň Prezidenti Russiýa Federasiýasynyň daşary işler ministriniň orunbasaryny kabul etdi
2016-njy ýylyň 6-njy dekabrynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Russiýa Federasiýasynyň daşary işler ministriniň orunbasary Grigoriý Karasini kabul etdi.


text:
Búkil sanaly ǵumyryn ulttyq ónerdi órkendetýge arnaǵan uly aktrısanyń mereıtoıy bıyl Birikken Ulttar Uıymynyń Bilim, Ǵylym jáne Mádenıet jónindegi Uıymynyń (IýNESKO) ataýly kúnder kúntizbesine engizilgenimen erekshelenip otyr.
Bıylǵy festıvalge Shyǵys Qazaqstan oblysynyń drama teatry (Óskemen) M.Áýezovtiń «Qandy azý» poetıkalyq tragedııasymen (rej. B.Uzaqov), Abaı atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan oblysynyń memlekettik qazaq mýzykalyq drama teatry (Semeı) Á.Aqtaıdyń «Ahmettiń amanaty» dramasymen (rej. E.Jýasbek), F.M.Dostoevskıı atyndaǵy memlekettik orys drama teatry (Semeı) G.Markestiń «Perishte» psıhologııalyq kloýnadasymen (rej. P.Nevedomskaıa), N.Bekejanov atyndaǵy Qyzylorda oblystyq qazaq mýzykalyq drama teatry E.Tóleýbaıdyń «Abaı» tragedııasymen (rej. H.Ámir-Temir), Nomad teatry (Nur-Sultan) M.Freınniń «Teatr 180» komedııasymen (rej.S.Qamıev), Ǵ.Músirepov atyndaǵy Qazaq memlekettik akademııalyq balalar men jasóspirimder teatry (Almaty ) M.Ladonyń «Adam-zat» dramasymen (rej. D.Bazarqulov), Q.Qýanyshbaev atyndaǵy Memlekettik akademııalyq qazaq mýzykalyq drama teatry (Nur-Sultan) Nızamıdiń «Láıli - Májnún» poemasy negizinde qoıylǵan spektaklimen (rej. B.Abdýrazaqov), M.Gorkıı atyndaǵy Memlekettik akademııalyq orys drama teatry (Nur-Sultan) A.S.Pýshkınniń «Evgenıı Onegınimen» (rej. Iý.Kvıatkovskıı), N.Jantórın atyndaǵy Mańǵystaý oblystyq mýzykalyq drama teatry (Aqtaý) N.Saýdanbekulynyń «Álıhannyń amanaty» dramasymen (rej. G.Merǵalıeva), J.Aımaýytov atyndaǵy qazaq mýzykalyq drama teatry (Pavlodar) B.Soqpaqbaevtyń «Balalyq shaqqa saıahat» dramasymen (rej. J.Sadyqov), S.Muqanov atyndaǵy Soltústik Qazaqstan oblystyq sazdy drama teatry (Petropavl) B.Jaqyptyń «Jan daýysy» saýndramasymen (rej. F.Moldaǵalıev), «Darıǵa-aı» jastar teatry (Semeı) E.Amanshaevtyń «Daýys. Daý is» («Úzilgen besik jyry») pesasy boıynsha qoıylǵan spektaklimen (rej. G.Adaı) qatysty.
Atalmysh merekelik is-sharaǵa Qazaqstan Respýblıkasynyń Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń festıval erejesi boıynsha sońǵy eki-úsh teatrlyq maýsymda jaryqqa shyqqan spektaklder qatystyryldy. Bul aldyn-ala saraptamalyq keńes músheleriniń talqysynan ótken qoıylymdardyń ǵana joldama alýyna múmkindik jasady.
Endi munyń kórkemdik sapasyna qaraı oıysatyn bolsaq, burynǵymen salystyrǵanda teatrlarda biraz izdenisterdiń baryna kýá boldyq. Barlyǵymyz jaqsy bilemiz, festıval jaı mádenı mereke emes. Buǵan naǵyz kásibıliktiń kórigin qyzdyratyn báseke dep qaraǵanymyz jón. Kez-kelgen festıvaldiń negizgi maqsaty teatr óneriniń jetistikterin kópshilik aldynda tarazyǵa tartyp, kásibı salmaǵyn bezbendeý arqyly búgingi sahnalyq ónerdiń qaı baǵytqa oıysyp bara jatqanynan habardar etý. Osy turǵydan qarasaq, alys-jaqyn shetelderden rejısserler shaqyryp shyǵarmashylyq baılanys jasap júrgen Q.Qýanyshbaev atyndaǵy Memlekettik akademııalyq qazaq mýzykalyq drama teatrynyń, M.Gorkıı atyndaǵy Memlekettik akademııalyq orys drama jáne F.M.Dostoevskıı atyndaǵy memlekettik orys drama teatrlarynyń spektaklderi kórkemdik sapasynyń qundylyǵymen birden kózge tústi. Atalǵan ujymdardyń qoıylymdarynan búgingi álemdik teatr ónerinde bolyp jatqan jańalyqtardyń yqpaly baıqalady. Basqa elderden shaqyrylǵan rejısserlerdiń jumysy sahnada jınaqy, júıeli sheshimimen, beıneli jasalǵan kórkem kórinisterimen, aıshyqty da kórikti sýretterimen este qaldy.
Q.Qýanyshbaev atyndaǵy Memlekettik akademııalyq qazaq mýzykalyq drama teatry parsynyń ataqty aqyny Gánjaýı Nızamıdiń «Láıli-Májnún» poemasy boıynsha qoıylǵan spektaklin (sahnalyq júıesin jasaǵan B.Abdýrazakov) kórsetti. Poemanyń negizi Nızamıden alynǵanymen, spektaklde Hafız, Muhammed Fızýlı, Jalaleddın Rýmı, Shákárim Qudaıberdiulynyń óleń joldary qosylǵan. Qazaqstanda «Láıli-Májnún» balet teatrynyń repertýarynan oryn alǵan týyndylardyń biri. Al drama teatrynda tuńǵysh ret qoıylýy mádenı ómirimizdegi eleýli jańalyq desek artyq aıtqandyq emes.
Spektakldiń qoıýshy rejısseri Tájikstan Respýblıkasynyń belgili óner qaıratkeri, alys-jaqyn shetelderge keńinen tanymal Barzý Abdýrazaqov. Ol qoıylymnyń kórkemdik kiltin, plastıkalyq formasyn, beınelik sheshimin ádemi oılastyrǵan. Shymyldyq ashylysymen Shyǵys halyqtaryna tán atmosferany birden sezinesiń. Bederli oıý-órnektermen kómkerilgen dekoraııa men kózdiń jaýyn alatyn keıipkerlerdiń kostıýmderi (áıelderiń bastaryna tartqan oramaldary men kóılekteri, erlerdiń sáldeleri men uzyn shapandary) kórermenderdiń kóńil kúıin kóterip, spektakldiń romantıkalyq sazyn kúsheıtýge septigin tıgizdi.
Qoıylym oqıǵasy sahna ortasyna ornalasqan ishine qum toltyrylǵan dóńgelek sheńberde ótedi. Buǵan rejısser men sýretshi Qanat Maqsutov kóptegen fılosofııalyq oılardy sıǵyzǵan. Dóńgelek - sheksizdiktiń belgisi, jer de dóńgelenip aınalady, adamdardyń ómiri de dóńgelenip óte shyǵady degen t.b. uǵymdardy alǵa tartqan.
Rejısser spektakldi erekshe yrǵaq-ekpinge baǵyndyrǵan. Dárýishtiń aýzymen baıandalatyn oqıǵa kórermenderdiń kóz aldynda qas-qaǵym sáttiń arasynda óte bastaıdy. Bir perzentke zar bolǵan dáýletti baıdyń Alladan bala surap jalbarynǵany, ile-shala onyń tileginiń qabyl bolyp Kaıs atty sábıdiń dúnıege kelgeni aıtylady. Osy sátte dóńgelek sheńber ishindegi ómir qaınap, óz aǵysymen júre jóneledi.
Qoıylym oqıǵasynyń dınamıkaly órbýine Dárýish rolindegi Erjan Nurymbettiń akterlik sheberligi aıryqsha yqpal etti. Ol sheńber ishine kirse balalardy óner-bilimge úıretýshi ustazǵa, odan shyqsa júrgizýshige aınalyp lezde kelesi keıipkerdiń beınesine aýysyp otyrdy. Áýezdi daýysymen óleń joldaryn maqamyna keltirip oqyǵanda naq shyǵys halqynyń shaıyrynan qıssa tyńdaǵandaı sezimge bóleıdi. Onyń qımyl-qozǵalysy, bet-álpetindegi qubylystar, únindegi qobaljýlar eki jastyń basyna túsken qıyndyqtarǵa baılanysty ózgere qalady. Qolyna ustaǵan kishkentaı jez qońyraýdyń syldyryna qaıta-qaıta qulaq túrip, ómirdiń toqtamaı alǵa jyljı beretinin sımvoldyq turǵyda uqtyrady. Poemanyń kórkemdik aıasyn keńeıtip, búgingilik sıpat berý turǵysynan qaraǵanda akterdiń oryndaýyndaǵy qazaq ánderi sahnadaǵy oqıǵany qoıýlatyp, fılosofııalyq mánin tereńdete túsken.
Spektaklde mahabbat azabyn tartqan qos ǵashyqtyń jan-kúıindegi arpalystardy kórsetýdi B.Abdrýazakov basty maqsat etken. Onyń ınterpretaııasyn durys túsingen akterler jasandylyqtan aýlaq, sahnada shynaıy ómir súrdi.
Bir-birine qosyla almaı eki jaqta muńaıǵan ǵashyqtardyń sherli únderin jas oryndaýshylar Májnún - Oljas Jaqypbek pen Láıli - Inabat Ábenova ılanymdy jetkizdi. Spektakldiń eń basty jeńisi de osy keıipkerlerdi oınaıtyn oryndaýshylardyń boıynan jastyqqa tán sulýlyq pen tartymdylyqtyń qabysýynda demekpiz.
Májnún - Oljas Jaqypbektiń syrt kelbeti, jaǵymdy úni kórermenderdi birden baýrap aldy. Kaıstyń apyl-tapyl basqany, úsh jasqa tolyp quldyrańdap júgirýi, mektep jasyna jetip oqýǵa barýy, erjetip súıgeninen alystap azap tartqany akterdiń oıynynda ádemi órnektelgen. Láıli oqýǵa kelmeı qalǵannan bastap onyń júregine túsken mahabbat oty sanasyn tumandandyryp, aljasa bastaǵany akterdiń qımylynan, sóılegen sózderinen anyq kórindi. Ǵashyǵynyń atyn «L-á-ı-l-i» dep ejiktep, nury óshken janarymen qaıtalap, onsyz ómir súre almaıtynyn bet-júzindegi mımıkalyq ózgeristermen bere aldy.
Láıli rolin somdaǵan Inabat Ábenova óz keıipkerin jany názik, ómirge qushtar, mahabbatqa berik etip beıneledi. Aktrısa kishkentaı qyzdyń ashyq jarqyn balalyq minezin, keıin ǵashyǵyn zaryǵa kútken boıjetkenniń psıhologııalyq kúızelisterin nanymdy ashty.
Spektakldiń sátti shyǵýyna Májnúnniń anasy - Altynaı Nógerbek, Májnúnniń ákesi - Qýandyq Qystyqbaev, Láıliniń ákesi- Meıram Qaısanov, Láıliniń anasy - Botagóz Maqsutova, Ibn-Sálám - Janat Ospanov aıryqsha úles qosty.
«Eń úzdik áıel beınesi» nomınaııasyn ıelengen Botagóz Maqsutovanyń akterlik sheberligin aıryqsha bólip aıtqan oryndy. Ol bir-birine múldem uqsamaıtyn eki beıneni naqyshyna keltirip músindedi. Aktrısa Láıliniń anasyn qatal, óz sózin kúıeýine ótkizip úırengen betpaq áıel etip beıneledi. Al, ómirdiń talaı ay dámin tatqan kezbe Kempir aqkóńil, jaıdary bolyp somdaldy.
Qoıylymnyń árbir sahnasy rejısser tarapynan kórkem sheshilgen. Aıtalyq, dalanyń kezbe akterlerine kezdeısoq jolyqqan Májnún el-jurtty solarmen aralap, mahabbatyn jyrlaýǵa kóshedi. Munda halyq teatrynyń belgi-sıpattary da, farstyq kúlkili tapqyrlyqtar da kezdesedi. Rejısser sýyrypsalma, ádeıi áserileý tásilin keńinen qoldanyp, kórermenderdiń oıyn sergitip ótedi.
Májnúnniń ákesi esinen adasqan ulyn Mekkege aparyp, ǵulamalardan járdem suraıdy. Biraq, balasyn qaıǵy-qasiret meńdep, mahabbat derti ýshyǵa túsedi. Osy sahnada rejısser jeńil oramaldy ákesiniń moınyna salyp, ushyn balasyna ustatyp jetektetip qoıady. Sheńberdi birneshe ret aınalǵan áke men balanyń dertke daýa izdep biraz jerdi sharlaǵanyn uqtyrady. Mundaı qasiretti kótere almaı ákesiniń dúnıeden ozǵanyn onyń betine aq oramal jaýyp, sımvoldy túrde kórsetedi. Sol sııaqty Láıli men Májnúnniń ákeleri áıelderiniń sózderinen shyǵa almaıtyndaryn da bolymsyz ǵana detaldermen kórsetken. Láılige quda túsýge keletin sahnada qyz sheshesi kúıeýiniń betinen alyp, óz degenin jasatady. Bul arqyly rejısser búgingi tańdaǵy erlerdiń ez bolyp bara jatqanyn, áıelderdiń bılik quryp, olardy basqaryp otyrǵanyn ashyq aıtqan.
Qoıylym jandy mýzykanyń súıemeldeýimen júrgizilip otyrdy. Qyl qobyz, shań qobyz, klarnet, darbýka aspaptarynan tógilgen júrek qylyn shertetin ásem kúıler spektakldiń poetıkalyq árin arttyryp, aıryqsha tebirenis týdyrady.
Bul spektakldegi rejısserdiń batyl baılamynan poemany sahnadan sóıletýdiń jańa bir qyryn kórdik. Osy baǵyttaǵy rejısserlik jumys oryndaýshylardyń jeke dara kelbetin san qyrynan tanylýyna múmkindik berdi.
Respýblıkamyzdaǵy M.Gorkıı atyndaǵy Memlekettik akademııalyq orys drama teatry men F.M.Dostoevskıı atyndaǵy orys drama teatry sońǵy jyldary kóptegen Halyqaralyq jáne respýblıkalyq teatr festıvalderinen jıi kórinip júr. Sonymen qosa alys-jaqyn shetelderden rejısserler shaqyryp, únemi tyń shyǵarmalarmen óz repertýarlaryn baıytyp otyr. Ózge elderdegi qandastaryna orys tiliniń, mádenıetiniń yqpaldy bolýyna Reseı memleketiniń úlken qoldaý kórsetýi de, bizdegi orys teatrlarynyń keń qanat jaıýyna oń áserin tıgizip keledi. Memlekettiń, halyqaralyq birlestikterdiń uıymdastyrýymen jylda ótkiziletin teatr festıvalderine qazaqstandyq orys tildi teatrlar da baryp, ár jyldary ónerlerin kórsetip júr.
Elimizdegi is-sharalarǵa belsene aralasyp júrgen M.Gorkıı atyndaǵy Memlekettik akademııalyq orys drama teatry atalmysh festıvalge A.S.Pýshkınniń «Evgenıı Onegın» shyǵarmasy boıynsha qoıylǵan spektaklimen qatysty.
Qoıylymdy «Evgenıı Onegın. Romannan kórinister. Bizdiń kúnder» dep ataǵan Máskeýlik rejısser Iýrıı Kvıatkovskıı bul týyndyǵa jańa kózqaraspen kelip, romanda baıandalatyn ýaqyt pen búgingi kún arasyndaǵy shekara syzyqtaryn alyp tastaǵan. Onyń basty maqsaty kórermenderge qazirgi tilmen shyǵarmanyń mazmunyn baıandaý ekeni birden baıqaldy. Ol Pýshkınniń birde-bir sózin qysqartpaı, sahnalyq áreket pen oqıǵa ornyn beıneleýde, kıimderi men dekoraııasyn jasaýda erkindik tanytqan. Avtor sózin aıtyp otyratyn vıdeobloger sahnada bolyp jatqan oqıǵany smartfonmen túsirip, kórermendermen tildesip júredi.
Iý.Kvıatkovskıı rejısserlik tapqyrlyqpen óte jarqyn, aıshyqty spektakl týdyrypty. Qoıylymnyń alǵashqy sahnasynda aına aldynda shashyn sońǵy úlgimen jasatyp otyrǵan Evgenıı-Dmıtrıı Mashtakov, Onegın - Maksım Iaenko bizdiń dáýirimizdegi sylqym jigitterdiń biri bolyp shyqqan.
Spektakl oqıǵasy órbigen saıyn rejısserdiń oı-tujyrymynyń tereńdigi men kókirek kóregendigi baýrap áketedi. Eń birinshiden, rejısser oryndaýshylarǵa keıipkerlerdiń sózderin rechıtatıvpen aıtqyzdyrtqan. Bul tásil HH ǵasyrdyń basyndaǵy V.Meıerhold pen A.Taırov qoıylymdaryndaǵy melodeklamııany eske túsiredi.
Spektakldiń kóp bóligi bı men pantomımaǵa qurylǵan. Aıtalyq, keıipkerlerdiń atqa otyryp shabýy, kózge kórinbeıtin tennıs dobymen oınaýlary pantomımalyq árekettermen kórsetilgen. Tennıs dobynyń tarsyly, spektaklge aıryqsha yrǵaq berip turady. Al, Onegın men Lenskıı ekeýiniń jekpe-jegi kezinde tennıs doby oq ornyna qoldanylady. Osynyń nátıjesinde sahnalyq árekettiń dınamıkasy kúsheıip, keıipkerlerdiń tragedııalyq jaǵdaıǵa tap bolǵanyn aıqyn ashýǵa múmkindik jasalǵan.
Tatıananyń tús kóretin sahnasy da qoıylymǵa erekshe ásemdik pen ıdeıalyq aıqyndyq bergen. Onyń túsindegi belgisizdik, tylsym álemniń biz túsine bermeıtin mıstıkalyq qupııalary oryndaýshylardyń plastıkalyq beıneleýleri arqyly bederlendi.
Qoıylymnyń taǵy bir ereksheligi sýretshi Ekaterına Zlaıa (Reseı) men rejısserdiń shyǵarmashylyq qııalynan týǵan spektakldiń syrtqy beınesiniń qaıtalanbas ózindik úlgisin tabýynda boldy. Sahna ortasyndaǵy jyljymaly dekoraııa arqyly rejısser beınelik metaforalardy ádemi jetkizgen. Mysaly, Tatıana Onegınge ǵashyq bolǵan kezde, onyń úıiniń shatyry ushyp ketedi. Al, Lenskıı mert bolǵanda aǵash úıdiń qabyrǵalary sógilip, qańqasy ǵana qalady.
Qoıylymnyń mýzykamen bezendirilýi de rejısserdiń bıik talǵamynan habardar etedi. Munda P.Chaıkovskııdiń «Evgenıı Onegın» operasynan úzindi, «Aýkyon» tobynyń ánderi t.b. ártúrli kompozıııalar qoldanylǵan.
Spektaklde oınaǵan akterlerdiń barlyǵy da Onegın-M.Iaenko, Evgenıı-D.Mashtakov, Tatıana-Ý.Shtılman, Larına-E.Maksım, Lenskıı-D.Homko, Avtor-S.Mashtakov, Dıadıa-A.Lýkashevııa, Olga-T.Stepanova t.b. óz sheberlikterimen tánti etti. Akterlik ansamblge baǵyndyrylǵan oryndaýshylardyń oıyny jastyq jalyn men qyzý temperamentke toly boldy. Sahnadaǵy akterlik tapqyrlyq kúrdeli psıhofızıkalyq áreketterge ulasyp kórermenderdi yntyqtyryp otyrdy. Olardyń oıynynda kórsetilgen adamdardyń taǵdyry talaılarǵa oı salatyn, árkimdi óziniń ómirlik fılosofııasyna qaıta qaraýǵa májbúrleıtin bıik deńgeıge jetken. Teatr akterleriniń ózderimen únemi jumys jasaıtyndyqtary syrtqy túrlerinen, ádemi plastıkalarynan, sahnadaǵy sózderinen anyq baıqaldy.
Bul spektakl búgingi qoǵam ómirinde qyzý pikirtalas týdyrýmen birge teatrǵa degen kópshiliktiń nazaryn tolyǵymen aýdaryp otyr. Iý. Kvıatkovskıı zamana úrdisterinen keıin qalmaı, halyqtyń qyzyǵýshylyǵyn oıatyp, kórermendi teatrǵa tartý máselesin sheshý jolyn kórsetip berdi. Qoryta aıtqanda, atalǵan qoıylymdy teatr ujymynyń belesti tabysy dep baǵaladyq.
Óner báıgesine F.M.Dostoevskıı atyndaǵy orys drama teatry G.Markestiń «Perishte» (sahnalyq nusqasyn jasaǵan P.Nevedomskaıa) dep atalatyn shyǵarmasy boıynsha qoıylǵan spektaklin usyndy. Garsıa Markestiń atalmysh shyǵarmasy álemdik teatrlarda az sahnalanǵan. Al bizdiń qazaqstandyq teatrlarda alǵash ret qoıylyp otyr. Sondyqtan da, teatrdyń Markes týyndysyna degen batyl qadamyn erekshe atap ótken jón.
Avtor perishte týraly adamdar arasynda qalyptasyp qalǵan keremet áserdi buzyp, egde tartqan perishteniń ne sebepten jerge túskeni týraly qupııany ashýdy árkimniń ózine qaldyrǵan. Spektakldiń ón-boıynda jazýshynyń týra osy oıy negizgi jeli bolyp tartylypty. Pelaıo men Elısenda ekeýiniń aýlasyna jańbyrly kúni ǵaıyptan kelgen qanatty perishte sol aýyldyń turǵyndary úshin jumbaqqa aınalady. Osyny paıdalanǵan erli-zaıyptylar perishteni kórýge kelgen adamdardan aqsha alyp birden baıyp ketedi.
Spektakldiń rejısseri Polına Nevedomskaıa (Sankt-Peterbýrg qalasynan shaqyrylǵan) magııalyq realızm stılinde jazylǵan týyndynyń tabıǵatyn saqtaı otyryp, «jahandaný» jáne «adamzat» degen taqyrypty kótergen. Alǵashqy sahnada jazýshynyń portreti kórsetilip, ol týraly kórermenderge málimet beriledi. Oqıǵany baıandap turatyn júrgizýshi spektakldiń basynan sońyna deıin ınternetten aqparat alyp, búkil keıipkerlerdiń is-áreketterin baqylap otyrady. Qanatty perishte týraly oqıǵa búkil spektakldiń arqaýyna aınalyp, sonyń tóńiregindegi adamdardyń minezderi birtindep ashylady. Rejısser spektaklge qatysatyn jıyrmaǵa jýyq keıipkerlerlerdiń barlyǵyna birdeı uzyn qara sýlyq kıgizgen. Joǵarydan áldekimderdiń buıryǵyn kútip, sony oryndaýǵa daǵdylanǵan olardyń sóıleý mánerleri men oılanýlary, syrtqy qımyl-qozǵalystary da bir-birinen aınymaıdy.
Sahnadaǵy akterlerdiń barlyǵy da rejısserdiń oı-tujyrymyn dál uqqan. Oryndaýshylardyń oıynynda sarkazm, tereń ájýa, psıhologııalyq ıirimder jaqsy ashylǵan. Tylsym kúshtiń qudiretimen bolyp jatatyn ǵajaıypty kópshiliktiń baǵalaı almaýyn rejısser bederli mızansenalarmen órnektegen. Spektakldiń mazasyz da, kerneýi joǵary yrǵaǵyn, oqıǵa dramatızmin akterler qımyl-qareket keńistiginde bımen, dybystarmen bir yrǵaqta ustap turdy. Qoıylym fınaly óte áserli sheshilgen. Avtor men keıipker oıy qatar berilip, kórermenderdi aınalasyna basqasha qaraýǵa bastaıdy. Kúndelikti tirshilikte kózge kórine bermeıtin ómirdiń máni týraly oılanýǵa shaqyrady.
Spektakldiń qoıýshy sýretshisi Pavla Nıkıtına men medıa-sýretshi Margarıta Akımovanyń jumystary (ekeýi de Máskeýden shaqyrtylǵan) spektakldiń ıdeıalyq mazmunynyń ashylýyna zor septigin tıgizgen.
Teatr ujymynyń osyndaı kúrdeli týyndyny ıgerip, kórkemdik tutastyǵy saqtalǵan spektakl týdyrǵany kópshilikti serpiltip tastady. Eń bastysy, teatr trýppasy kez-kelgen shyǵarmany erkin oınaıtyn qabiletteri men akterlik sheberlikterin kórsete aldy.
Festıvaldiń basty maqsatynyń biri - jańa akterlik, rejısserlik esimder ashý bolyp tabylady. Onyń mádenı, rýhanı, shyǵarmashylyq qunynyń osynda ekenin eskersek, búgingi jas rejısserlerdiń sahnaǵa ózgeshe qubylys ákelýge degen qadamdarynan úmitimiz mol. Sońǵy jyldary úrkerdeı jarqyrap ózindik qoltańbalarymen kórine bastaǵan bir top jańa býyn rejısserlerdiń arasynan Danııar Bazarqulov pen Farhad Moldaǵalıdyń jumystary joǵary baǵalanyp júr.
Á.Ómirzaqova alpys jyldan astam qyzmet etken Ǵ.Músirepov atyndaǵy Qazaq memlekettik akademııalyq balalar men jasóspirimder teatry festıvalge Marııa Ladonyń («Ochen prostaıa ıstorııa») «Adam-zat» (aýd. Q.Tóleýishov) dep atalatyn dramasy boıynsha qoıylǵan spektaklimen qatysty.
Qoıylymnyń mazmuny men sahnalyq úlgisi qarapaıym sheshilgen, munda kózge uryp turǵan effekti de, oıyńa tusaý bolatyn kúrdelilik te kórinbeıdi. Spektakldiń basty ıdeıasylyq nysanasy - ımandylyqty umytpaý, baılyǵyńa senip kisige zorlyq jasamaý, qandaı jaǵdaıda da adamgershilik pen azamattyq tuǵyrdan taımaý. D. Bazarqulov adamdar men janýarlar arasyna qurylǵan oqıǵany búgingi áleýmettik ómirmen úndestire alǵan.
Kórshi kedeı jigitten aıaǵy aýyr bolyp qalǵan qyzdarynyń qursaǵyna bitken náresteni qaıtken kúnde de aldyrýdy kózdegen Áke - Rýslan Ahmetov pen Sheshe - Raıhan Qalıoldına ekeýiniń meıirimsizdikteri búgingi qoǵamda oryn alyp otyrǵan úlken indetten habar beredi. Ol - urpaq taǵdyryna degen nemquraılylyqtyń dertke aınalýy. Óz nemerelerin jaryq dúnıege ákelmeýdiń barlyq amal-aılasyn qarastyrǵan sanaly adamdardyń aıýandyq áreketterinen haıýandar da shoshynady. Spektakldiń basty qaharmandary Dana men Ańsar ekeýiniń mahabbattaryna qarsy turǵan qyzdyń ata-anasynyń tas júrektigi men qoradaǵy maldardyń tólderine qatysty ystyq sezimderi qatar kórsetiledi.
Spektakldegi ár akter beıne jasaýmen birge, sahnalyq oı-áreketiniń aıqyndyǵymen ıdeıalyq-áleýmettik mol rol atqaryp turdy. Dana - Gúlbahram Baıbosynova, Ańsar - Asylhan Tólepov, Kórshi - Ulan Bolatbek, Qoshaqan - Dınara Nurbolat, Aqbaqaı - Nurgúl Myńǵatova óz keıipkerleriniń psıhologııalyq tolǵanystaryn áreket ústinde nanymdy ashty.
Qoıylymda búgingi ókimet pen bılikke qatysty, qarapaıym halyqtyń jaǵdaıyna baılanysty ótkir oılar shynaıy sýretteý tapqan. Qazaq teatr rejıssýrasynda áleýmettik teatr qaǵıdalarymen jumys jasap, endi kórine bastaǵan D.Bazarqulov bul spektaklinde jalpy adamzatqa ortaq oı túıý men ıdeıa órbitý paıymyn tanytty.
Kelesi jas rejısser F.Moldaǵalı qyzmet etetin S.Muqanov atyndaǵy Soltústik Qazaqstan oblystyq sazdy-drama teatry aqyn B.Jaqyptyń «Jan daýysy» poemasy negizinde qoıylǵan spektaklin kópshiliktiń nazaryna usyndy. Qazirgi tańda kórermenderdiń estetıkalyq talap-talǵamyna laıyq kórkemdik sapasy joǵary qoıylymdarymen jaqsy tanylyp kele jatqan atalmysh teatr ujymy halyqaralyq, respýblıkalyq, aımaqtyq teatr festıvalderinde únemi júldeli oryndardy ıelenip júr. Bul jolǵy spektaklderi de olardyń jańa izdenisterinen habardar etti. Atalǵan shyǵarmanyń janryn saýndrama dep belgilegen rejısser Farhad Moldaǵalı spektakldiń alǵashqy sahnasyn joǵarǵy qarqynǵa qurǵan. Aýyl ómiriniń mamyrjaı tirshiligin akterlerdiń pantomımalyq áreketterimen órnektep, keskindeme óneriniń týyndysyndaı kóz aldymyzǵa alyp keldi. Ártúrli ispen shuǵyldanyp jatqan adamdardyń qyzý áreketteri (urshyq ıirip otyrǵan apalar, kıgiz basyp jatqan qyz-kelinshekter, otyn kesip jatqan jigitter t.b.) ádemi estetıkalyq áserge bóleıdi. Móńiregen sıyr men mańyraǵan qoı, úrgen ıttiń daýysy tynysh ómirdiń jarqyn sátterinen eles beredi.
Spektakldiń kelesi sahnalarynda ıadrolyq jarylystan zardap shekken tabıǵat muńy aldyńǵy sahnaǵa kontarsty boıaýlarmen berildi. Aýyr qasiretten kókteı solǵan Toǵaı-Qasym Aıbol, Aǵash-Jaqsylyq Islam, Taý-Aıda Sýpataeva, Ózen-Aısulý Qurmasheva t.b. múshkil halderin aıtyp shaǵynady. Rejısserlik salıqaly oı-maqsat spektakl keıipkerleri arqyly ashylyp, ıadrolyq apattan qasiret tartqan el men jer taǵdyry kórermenderdi tolǵantady. Biraq, spektakl dramalyq oqıǵaǵa qurylmaǵandyqtan, oılar shashyrańqy boldy. Oryndaýshylardyń barlyǵy da aıshyqty dıkııalarymen, mánerli de ıkemdi plastıkalarymen ıadrolyq jarylysqa qarsy adamzat balasynyń jan aıqaıyn jetkizýge tyrysqandarymen de, spektakl kompozıııalyq kórinis deńgeıinen asqan joq.
Qoıylymǵa mýzykalyq jetekshilik etken Marat Jakýpov, hormeıster Iýrıı Kolchın, horeograf Shyryn Mustafına, kostıým boıynsha sýretshi Alma Syrbaeva jumystaryn erekshe atap ótken abzal. Qoıylym kishi sımfonııalyq orkestr jáne etno-folklorlyq ansambldiń súıemeldeýimen júrgizildi.
Sózimizdi túıindeı kele, bizdiń qazaq teatrlarynda saýndrama janrynda qoıylǵan spektaklderdiń saýsaqpen sanarlyqtaı az ekenin eskersek, teatr ujymynyń tyń izdenis jolyndaǵy bastamasyn bólip aıtamyz.
Festıvalde J.Aımaýytov atyndaǵy Pavlodar oblystyq qazaq mýzyka-drama teatry qazaq balalar ádebıetiniń klassıgi B.Soqpaqbaevtyń «Balalyq shaqqa saıahat» (sahnalyq júıesin jasaǵan T.Sadyqov) povesiniń jelisi boıynsha osy attas spektal kórsetti. Sońǵy jyldary eshqandaı baıqaýlarǵa qatyspaı, oqshaýlanyp qalǵan bul teatrdyń atalǵan óner saıysyna qatysýlary eleń etkizdi.
Spektakl oqıǵasy jerde jatqan nandy taýyp alyp nazalanǵan Aqsaldyń - J.Dospaev alysta qalǵan balalyq shaǵyn eske alýynan bastalady. Shyǵarmanyń sahnalyq júıesin jasaǵan Talǵat Sadyqov jazýshynyń stıldik ereksheligin saqtaı otyryp, monologtardy yqshamdap, avtor atynan aıtylatyn áńgimeni áreketke aınaldyrǵan. Jas rejısser J.Sadyqov ta shyǵarmany qoıý ústinde biraz eńbektenipti. Ásirese, bas qaharman Berken men dostary, týystary arasyndaǵy qarym-qatynastar rejısserlik traktovkada durys sheshim tapqan. Ol shyǵarmadaǵy ulttyq rýhty saqtaı otyryp, sol dáýirdiń shyndyǵyn turmystyq dáldiktermen sýrettegen.
Berken beınesin somdaǵan Aqsultan Ánýarbek spektakldiń basynan sońyna deıin sahnadan ketpeı áreket etti. Ashtyqtan, joqshylyqtan ábden qajyǵan jas balanyń boıyndaǵy qajyr men qaıratty oryndaýshy shynaıy bederledi. Taǵdyr taýqymetin jastaıynan tartqan Berkenniń anasynan aıyrylýy, jeńgesiniń qolyna qarap qalýy, naǵashysynyń úıine saǵalaýy t.b. jaǵdaılar akter oıynynda psıhologııalyq tereńdikpen kórsetildi. Onyń Bekeni oıshyl, qagilez, ańǵarympaz. Balalyq shaqtyń baqytyn tatpasa da, balaǵa tán sengishtik, aldaǵy kúnnen úmit úzbeı jaqsylyq kútý sııaqty optımıstik kózqaras onyń erjetip, kóptiń arasyna qosylýynyń basty kiltine aınaldy. Akter oıynyndaǵy Berkenniń ómirge degen qushtarlyǵy adam balasyna qandaı aýyrtpalyqtar jiberilse de, soǵan tótep bere alatyn rýhanı kúsh bar ekendigin pash etti. Onyń bastan keshken oqıǵalary akter tarapynan qyzyq órilgendikten kórermender kúle otyryp, keıipkerdiń aýyr halin birge bólisedi. Mysaly, joqshylyq súıeginen ótip ketken bala jazdyń ystyq kúni aǵasy qaladan berip jibergen qystyq kıimderdi (pıma, palto, malaqaı) kıip alyp toıǵa baratyn sahnasy eriksiz tolqytady. Biz akter oıynynan keıipker mineziniń evolıýııalyq damýyn kóre aldyq. Sonymen qosa, osy festıval kezinde kózge túsken jas oryndaýshylardyń biri dep aıta alamyz.
Spektakldiń kórkemdik tutastyǵyna teatrdyń aǵa býyn akterleri Ydyrys - K.Karymsaqov, Áspet - G.Omarova, Álıpa - T.Atambek, Júnisbaı - A.Jaqyp, Nurǵazy brıgadır - B.Toqatov, Jumabaı muǵalim - B.Shánim t.b. kóp úles qosty.
Qoıylymnyń dekoraııalyq kórkemdelýi shyǵarmanyń ıdeıalyq mazmunyn tereń uǵynýdan týǵan tapqyrlyq emes. Sahnanyń oń jaq shetindegi úıdiń keregeleri men olarǵa ilinip turǵan aıyr, shalǵy, kúrek birinshi kóriniste oınalǵanymen de, kelesi sahnalarda kózge oǵash kórinip turdy. Jerde shashylyp jatqan qaptar da akterlerdiń áreket etýine kedergi jasady.
Túıindep aıtqanda, endi ǵana rejıssýra óneriniń alaman báıgesine kelip qosylǵan Jankeldi Sadyqovtyń shynaıy sezim men shynshyl ómir týdyrýǵa degen alǵashqy bastamasynyń sátti bastalǵanyn atap ótemiz. Al, teatrdyń akterlik quramyn kásibı bilimi bar ónerli jastarmen tolyqtyrý máselesin qolǵa alatyn kez kelgen sııaqty. Teatrdyń kópshilik sahnalarynda oınap júrgen jas akterlerdiń boılary tym alasa, sahnadan jarqyrap kórinbeýleri oılantyp tastady. Shyǵarmashylyq quramdy jańa talantty esimdermen jańartyp otyrý ónerdi alǵa qaraı damytýdyń basty sharty ekenin eskermese, teatrdyń baǵy janady deý qıyn. Buǵan mınıstrlik deńgeıinde mán berilmeıinshe túıitkildiń túıini sheshilmesi anyq. Jergilikti oblys tarapynan da jastarǵa qolaıly jaǵdaılar jasaý tetigin túbegeıli qarastyrý qajet demekpiz.
Bıyl ózderiniń jıyrma jyldyq mereıtoıyn atap ótken «Darıǵa-aı» jastar teatrynyń ujymy E.Amanshaevtyń «Daýys. Daý is» (absýrd) («Úzilgen besik jyry») pesasy negizinde qoıǵan spektaklderimen kópshilikti eleń etkizdi. Shyǵarmany absýrd janrynyń talaptaryna baǵyndyrǵan rejısser Gaýhar Adaı ózin qyzyqtyrǵan taqyrypty oıdaǵydaı alyp shyqqan. Pesanyń sahnalyq keskinin jańartyp, kórkemdik sıpatyn búgingi kózqaraspen, qazirgi tanymmen zerdeleýge talpynǵany óz jemisin beripti.
Spektakl bastalǵanda jan ushyra baspaldaqqa júgirgen jigittiń qımylynan «fızıkalyq teatr» ádisin kóremiz. Onyń ıilip, búgilip, shalqaıyp yshqynǵan túrinen aýyr oı mazalaǵan adamnyń jan-kúıin birden túsinýge bolady. Osy qınalys ústinde baspaldaqqa kóterilgen onyń janyna ústilerine aıaqtyń basyna túsken uzyn appaq kıim kıgen, murt japsyrǵan bir top adam mýzyka yrǵaǵymen keledi. Bulardyń áıel nemese er adam ekendigin daýystarynan ǵana aıyrýǵa bolady. Rejısser olardyń sózderin ártúrli ekpinmen, daýys tembrlerin san-alýan etip ózgertip, ıntonaııalaryn qubyltyp sóıletkizgen. Keıipkerlerdiń is-áreketterin sarkazimdik, ıronııalyq, satıralyq boıaýlarmen qoıýlatyp, qazirgi qoǵamda oryn alyp turǵan keleńsizdikterdi shyńyna jetkize áshkerelegen.
Rejısser ózgelerden oqshaýlanǵan jigit pen qara tobyrdy qatar alǵan. Ol - Ádiljan Serikqalıev jınalysta ne aıtý kerektigin qyzmettes adamdarmen keńesedi. Bastyqtarǵa aqıhatty aıtsa jumystan aıyrylatynyn bile tura, únemi shyn sózin aıtýǵa oqtalyp júredi. Eshkimniń aldyna baryp basyn ıgisi kelmeıtin jigittiń jaǵdaıy, aınalasyndaǵy jaǵympaz toptyń áreketterimen salystyrmaly kórsetildi.
Búgingi qoǵamdy jaılap alǵan jaǵympazdyq, paraqorlyq, alaıaqtyq pen satqyndyqtyń dendep ketkenin rejısser kópshilik sahnasyndaǵy keıipkerlerdiń is-áreketteri arqyly beıneli bergen. Bastyq ne aıtsa da, quldyq urǵan adamdardyń birde-bireýi oǵan qarsy sóz aıta almaıdy. Osy sahnadaǵy qara halyqtyń tobyrǵa aınalyp, daýys shyǵarýdan qalǵany jan shoshytarlyq deńgeıde kórsetildi. Biriniń etegin biri ashyp, bir-biriniń artyn jalaǵan adamdardyń ataq pen dańqqa jetý úshin ar-ımandy jıyp qoıyp jıirkenishti is jasaýǵa etteri ólip ketkenin satıralyq boıaýmen sýrettegen. Osy kóriniste búkil kórermender bir demmen ishterin tartyp, qoldaryn soqty.
Kelesi sahnada bótenniń bosaǵasyn saǵalap júrgen jigittiń balasy shetinep, ony jerleýge aparýǵa mashına tappaǵandyqtan náresteniń denesin bólshektep chemodanǵa salyp alyp shyqqanyn rejısser «Qatygezdik teatrynyń» elementteri arqyly kórsetken. Júrelep otyrǵan jigit qaıǵyly jaǵdaıdy óz aýzymen baıandap, saqyldap kúledi. Onyń kúlkisi eki túrli maǵynada, birinshiden - ashynǵan jannyń ay aıqaıy, ekinshiden - qazirgi qoǵamǵa degen jastardyń yzasy bolyp oqyldy.
Spektakldiń qoıýshy jáne kıim sýretshisi Gúldana Jýrkabaevanyń jumysy qoıylymnyń ıdeıalyq mazmunyn ashýǵa úlken úles qosqan. Sahna ortasyna ornalasqan qazaq besiktiń sulbasy spektakl oqıǵasynyń órbýine qaraı birneshe maǵyna berip (úı, tósek, besik t.b.) turdy.
Kileń jastar shyǵarmashylyǵynyń kúshimen dúnıege kelgen bul spektakl syrtqy formasymen ǵana emes, ishki mazmunynyń tereńdigimen kórermender esinde qaldy. Óziniń tabıǵaty boıynsha teatr-adamnyń kórkemdik, áleýmettik jáne saıası kózqarastaryn bildirý alańy ekendigin eskersek, G.Adaıdyń spektakli mádenı-fılosofııalyq aýqymdarǵa deıin keńeıtilgen týyndyǵa aınaldy.
Festıvalge Shyǵys Qazaqstan oblysynyń qazaq drama teatry M.Áýezovtyń «Kókserek» povesiniń jelisi boıynsha qoıylǵan «Qandy azý» spektaklimen qatysty. B.Uzaqov qoıylymnyń negizgi ıdeıasy etip adamzat pen ony qorshaǵan tabıǵattyń arasyndaǵy qarama-qaıshylyqty kórsetýge qurǵan. Munda adamdardyń túz taǵylaryna jasaǵan qııanatynan, tabıǵat pen adamdar arasyndaǵy tepe-teńdiktiń buzylyp, úlken tragedııaǵa ulasqany kórsetilgen. Osy oqıǵany beıneli bederleýge umtylǵan rejısser alǵashqy sahnada qasqyrlardyń keń dalanyń tósinde erkin saıran salyp júrgen alańsyz sátterin bı (baletmeıstr Saltanat Jolymbaeva) arqyly bederlegen. Biraq osy bı tym uzaqqa sozylyp ketti. Odan keıin qasqyrlardyń apanynda jatqan bóltirikterdi qyryp, bireýin ǵana tiri alyp ketken ańshylardyń qatygezdikteri aýyldarynda jalǵasyn tabady.
Povestiń sahnalyq júıesin jasaǵan B.Esenálıev Kókserekke qatysty jelini ǵana alyp, negizgi oqıǵany Aq azý men Borash balanyń arasyna quryp, óz tarapynan kóptegen keıipkerlerdi qosqan eken. Biraq osy shyǵarmadaǵy Aqtaı, Amantaı, Sarman, t.b. keıipkerlerdiń minezderi tolyq ashylmaǵan. Ásirese, appaq kıim kıip, qolyna asa taıaq ustaǵan Aqtaıdyń baqsy ekeni nemese kóringenniń sózin ańdyp júrgen kezbe shal ekendigi akter Amanjol Hamzın oıynynda naqtylanbaǵan. Kókbórige qatysty aıtylatyn sózderine ekpin túsirmegendikten, keıipkerdiń oıy ashylmaı qaldy. Sondaı-aq, Amantaı - E.Hasenov pen Sarman - E.Muhamethanov bir-birimen baılanysyp, tóbelese ketetin sahnadaǵy olardyń tý syrtynan qarap turatyn Aqtaı – A.Hamzınniń paýzasy tym uzaq. Keıbir sahnalarda jasaıtyn áreketi bolmasa da bos júretin akterdiń qımyl-qozǵalysynda qısyn joq.
Spektakldegi kelesi keıipker Amantaıdy enshilegen Ertaı Hasenov te sheberligin kórsete almady. Syrttaı qaraǵanda sabyrly, ár sózin oılanyp aıtatyn Amantaıdyń kórshisimen baılanysyp qalatyn sahnadaǵy áreketi senimdi emes. Borashqa degen qamqorlyǵy bir boıaý, bir maqammen órnektelgen akterdiń keıbir sózderi anyq estilmeı, sóılemderdiń sońy jutylyp ketip jatty. Bizdińshe, sahnada durys tynys alyp sóıleı bilý tek talantpen emes, tehnıkamen de keletin eńbektiń nátıjesi. Olaı bolsa, daýysty baptaý akterdiń basty kredosyna aınalýy tıis.
Aq azý rolindegi jas akter Edil Mekeshovtyń sahnalyq maqsat-mindeti óte zor. Nege deseńiz, kózin ashpastan adamdardyń qolyna túsken kishkentaı bóltiriktiń úlken arlan qasqyrǵa aınalýyna deıingi aralyqty nanymdy beıneleý akterden úlken sheberlikti qajet etedi. Osy tusta oryndaýshynyń sahnadaǵy jeńil qozǵalysy men plastıkalyq ıkemdiligin erekshe atap ótkenimiz jón. Degenmen akter oıynynda bóltiriktiń ósý satylaryna tán qımyl-qozǵalystar men minezindegi erekshelikter aıqyndalmaı qalǵan. Aq azýdyń adamdar arasynan qashyp shyǵyp, erkindikke ketýi, Aqjeleń – Araı Maralbekovamen jolyǵyp, ony jaqsy kórip qalýy, artynsha tikushaqtan jaýǵan oqtan Aqjeleńniń mert bolatyn tusynda qaıǵyrý sátteri akterden qarymdy is-áreketterdi talap etedi.
Teatrdyń jas akteri Eldos Másálim Borash beınesin keskindedi. Baýyryn kótermegen bóltirikke at qoıyp, ony úlken kisilerdiń tepkisinen, aýyl ıtteriniń ótkir tyrnaǵynan qutqaryp, qamqor bolatyn sahnalarda Borashtyń kishkentaı balaǵa tán minezi jaqsy ashyldy. Alaıda bul roldiń basty olqylyǵy beıkúná balanyń ishki sezim ıirimderin kórsetýge den qoıylmaǵandyǵynda bolyp otyr. Tóńireginde bolyp jatqan qatygezdikterdi kórgen kezderdegi Borashtyń jan-dúnıesindegi arpalystar akter oıynynda ótkirleýdi qajet etedi.
Atalǵan spektakl kótergen máselesiniń ózektiligimen, taqyryptyq ereksheligimen kópshiliktiń kóńilinen shyqty. Degenmen de, aldaǵy ýaqytta zamana kóshinen qalyp qoımaı, ozyq jetistikterge qol jetkizý úshin akterler óz betinshe jumys isteýdi, tyń beıneleý tásilderin qarastyrý jolynda izdenisterin jalǵastyrýlary qajet. Buǵan teatrdyń shyǵarmashylyq múmkindigi jetedi.
Budan soń óner kórsetken N.Bekejanov atyndaǵy qazaq mýzykalyq drama teatrynyń «Abaı» spektakli de kópshilikti beı-jaı qaldyrmady. Tragedııa avtory Ersaıyn Tóleýbaı basty tartysty Abaı men Orazbaı ekeýiniń arasyna qurǵan. Biraq pesada Abaıǵa qatysty kóptegen oqıǵalar áreket arqyly emes, baıandaý tásilimen berilgen. Keıipkerlerdiń minezderi de damymaı qalǵan. Aıtalyq, Ospan, Tákejan, Orazbaı, Kúntý t.b. keıipkerler dramalyq qaqtyǵystarǵa barǵanymen de, tym kelte qaıyrylyp, tereńdemegen. Sol sııaqty Abaı aýylyna kelip jatqan Birjan saldyń beınesi de tolyq ashylmaǵan.
Spektakl rejısseri Huseıin Ámir-Temir alǵashqy sahnadan bastap-aq Abaıdy halyqtyń qamyn oılaıtyn janashyr etip kórsetýge aıryqsha mán bergeni birden baıqaldy. Bul rolde oınaǵan Baqytbek Temirbekov aqynnyń syrtqy júris-turysymen qosa, onyń ishki arpalystaryn berýge kúshin saldy. Biraq Abaıdyń danalyǵy, aınalasyndaǵy adamdardan basqasha oılaıtyn ozyq oılylyǵy, aqynǵa tán shabyt shalymy akter oıynynda óz deńgeıine kóterilgen joq.
Spektaklde Orazbaı beınesin somdaǵan akter U.Baımahanovtyń oıyny san boıaýly naqyshqa toly boldy. Aqynnyń basqan qadamyn ańdyp, onyń qarapaıym halyqpen til tabysýyn jaqtyrmaǵan Orazbaıdyń ekpininen el úrketindeı etip beıneledi. Oryndaýshy spektakldiń alǵashqy sahnalarynda óz keıipkeriniń qataldyǵy men aıtqanynan qaıtpaıtyn birbetkeıligin nanymdy ashty. Al, Abaı aldyna kelip óz isiniń durys emes ekenin moıyndaǵannan keıingi Orazbaı jan-dúnıesindegi ózgeristi de ılanymdy berdi. El ardaqtaǵan Abaıdyń qadirin ishteı biletin, óziniń onymen ıyqtasa almaıtynyna áldeqashan kózi jetken Orazbaıdyń Abaı ólimin estigen sáttegi jan aıqaıyn akter sheber jetkizdi. Onyń keýdesin jaryp shyqqan ay ún qolda bar altyndy kózi tirisinde baǵalaı almaǵan jeke bir adamnyń qaıǵysy emes, búkil halqynyń qasireti bolyp tragedııalyq bıik notaǵa kóterildi. Bir sózben aıtqanda, Orazbaı-akterdiń sheberligin jańa qyrynan tanytqan úlken sahnalyq jeńisi dep baǵalaýǵa bolady.
Rejısser akterlerdiń múmkindigin eskerip, rolderdi dál bólgen eken. Ospan - Baýyrjan Oshaqbaev, Tákejan - Asqar Orazalıev, Kúntý - Syrym Ábdirazaqov, Erbol - Qanat Arqabaev, Qııasbaı - Baqytbek Alpysbaev, Dilda - Zálıpa Tólepova, Áıgerim - Qarlyǵash Aıtjanova, Áben - Bektemis Botbaev t.b. akterler óz rolderin berile oınady.
H.Ámir-Temir halqymyzǵa tán turmys-salttyq belgilerdi, ulttyq úrdis pen ádemi boıaý-naqyshtardy keńinen paıdalanǵan. Keıipkerlerdiń kózdiń jaýyn alatyndaı kıim-keshekteri de spektakldiń ıdeıalyq mazmunynyń ashylýyna septigin tıgizdi.
Bul qoıylym teatr ujymynyń Abaı álemine degen erekshe kózqarasy men iltıpatyn tanytty. Óz halqymyzdyń tól shyǵarmalary arqyly uly aqynǵa degen súıispenshilikti arttyryp, ulaǵatty murasyn nasıhattaý qashanda jalǵasa beretinin kórsetti.
Festıvalde qurylǵanyna áli bir jyl tolyp úlgirmegen Nomad teatry (kórkemdik jetekshisi Tursynbek Qabatov) Maıkl Freınniń «Teatr 180» komedııasymen baq synady. Akterlerdiń shynaıy ómiri men sahnadaǵy ómirleri týraly syr shertetin atalmysh komedııa rejısserden qııal kókjıeginiń keńdigin talap etetin týyndylardyń biri.
Spektakl repetıııa jasap jatqan akterlerdiń sahnadaǵy qyzý daıyndyǵymen bastalady. Rejısser Saılaý Qamıev jas oryndaýshylardy óziniń oı-qııalymen eliktirip, qoıylymnyń tynys-yrǵaǵynyń belgilengen negizde ótýine yqpal jasaǵan. Spektaklde jastyqqa tán shıraqtyq, erkindik pen ózindik boıaý-beder bar. Degenmen de, akterlerdiń plastıkalyq qımyl-qozǵalystary, mımıka men ısharalary, sóz ben áreket úılesimdiligi áli de bolsa shırata túsýdi qajet etip tur. Rejısser tarapynan akterler men olar jasap jatqan keıipkerlerdiń ara jigi aıqyndalmaǵan. Oryndaýshylar oıynynda bir kóńil kúıden ekinshi kóńil kúıge ótip túrlený jetispeı jatyr. Janr erekshiliginen týyndaıtyn sýyrypsalma tásiline barý jaǵy da akterlerdiń oıynynan baıqalǵan joq.
Árıne, bul arada rejısserlik oı-murat ár núktesine deıin tolyq beıneli sýretteý deńgeıinen kórine bermegenmen, shyǵarmashylyq izdenistiń aıqyndyǵyn, oryndaýshylardyń sahnalyq maqsatty oryndaýǵa degen qulshynysyn ashyp aıtqanymyz ádil. Endi ǵana shańyraq kótergen jas teatr ujymy aldaǵy ýaqytta akterlik sheberlikterin shyńdaı otyryp, jańa belesterdi baǵyndyratyna senim bildiremiz.
Jalpy óner jarysyna qatystyrylatyn spektaklder teatrdyń kórkemdik keńesinde jan-jaqty talqylanýy tıis. Alaıda tarıhı taqyrypqa jazylǵan pesalardyń kórkemdik sapasynyń tómendigine qaramastan festıvalge jiberilgenin baıqadyq. Buǵan Á. Aqtaıdyń «Ahmettiń amanaty», N.Saýdanbekulynyń «Álıhannyń amanaty» dramalary dálel. Atalǵan pesalardy taqyrybynyń ózektiligimen ǵana utymdy der edik.
Sonyń ishinde Abaı atyndaǵy qazaq mýzykalyq drama teatry qoıǵan Áskerhan Aqtaıdyń «Ahmettiń amanaty» pesasynyń oqıǵasy Ahmet Baıtursynovqa qatysty jarııalanyp júrgen aqparattardyń negizinde qurastyrylypty. Munda drama zańdylyǵyna sáıkes minezder jasalmaǵan. Pesa keıipkerleri Ahmet Baıtursynov, Álıhan Bókeıhanov, Mirjaqyp Dýlatuly, t.b. ózara áreket ústinde kórinbeıdi. Shubatylǵan qaıtalaýlar men baıandaýlar, uzaq sonar monologtar qoıylymnyń árekettik bolmysyn qysyp tastaǵandyqtan spektakl óziniń tabıǵı nyshanynan ajyrap qalǵan. Dramatýrgııadan ketken olqylyqtardy jymdastyryp jiberýge rejısser Erbol Jýasbektiń tájirıbesi men kásibı qoltańbasynyń jetispeı jatqandyǵyn ashyq aıta alamyz. Rol oryndaýshylar: Ahmet Baıtursynov - Bekzat Omashev, Álıhan Bókeıhanov - Azamat Nurǵamys, Mirjaqyp Dýlatuly - Nurjan Hasenov óz keıipkerleriniń sózderin tek baıandaý tásili arqyly jetkizýmen shekteldi. Qazaq halqynyń keleshegi úshin qıyn-qystaý kún keshken oıshyldardyń ishki sezimderi, tolǵanystary akterlerdiń oıynynda bolǵan joq. Oryndaýshylar qaharmandarynyń júris-turystarynyń, qımyl-áreketteriniń kórkemdik balamasyn izdestirmegen. Árıne, mundaı iri tulǵalardyń beınesin jasaý máselesi olardan kóp oqýdy, izdenýdi talap etetini anyq. Alaıda biz kórgen spektaklde beıneniń kúıine ený, onyń bolmysyn tereńnen túsiný, týǵan jeri men halqyna qyzmet etýdegi sebep-saldardy ashý úrdisi múldem bolǵan joq. Sol sııaqty shyǵarmashylyq ózara uǵysý, ansambldik birlik, tutastyq nyshandary akterlik oıynnan tys qalǵan. Jalpy, búgingi álemdik teatrlarda bolyp jatqan kúrdeli qubylystardyń yqpaly bul teatrǵa múlde sáýlesin túsirmegen. Eski súrleýden shyǵa almaı otyrǵan bul ujymǵa ýaqyt talabyna saı ómir súrýge ıkemdelý kerek.
Qazaq eliniń táýelsizdigi jolynda qurban bolǵan Alash arystarynyń som beınesin sahnadan kórsetýge talpynys jasaǵan kelesi teatrdyń biri N.Jantórın atyndaǵy Mańǵystaý oblystyq mýzykalyq drama teatry boldy. Atalmysh ujym festıvalge Nartaı Saýdanbekulynyń «Álıhannyń amanaty» dep atalatyn spektaklimen qatysty. Buryn dramatýrgııa janrynda qalam terbep kórmegen avtordyń eń úlken kemshiligi pesadaǵy oqıǵa jelisin órbite almaýynda bolyp otyr. Ol dramaǵa tán tartys pen dıalogtar arqyly minezder jasaı almaǵan. Eń bastysy, Álıhan Bókeıhanǵa qarsy shyqqan qarama-qarsy kúshterdiń kúresi múlde joq. Shyǵarmadaǵy Á.Bókeıhannyń sózderi onyń eńbekterinen iriktelip alynyp, uly qaıratkerdiń el men jer taǵdyryna qatysty salmaqty oılary baıandaý tásilimen ǵana jetkizilgen. Rejısser Gúlsına Merǵalıeva qııalynyń bıikke órlemeı, kerisinshe shektelip qalýyna sebep pesanyń janr talaptaryna sáıkes jazylmaǵandyǵynan deımiz.
Bul spektakldiń oqıǵasy qara kúńgirt sahnada ótedi. Túrmege qamalǵan Álıhan Bókeıhan tergeýshi qoıǵan suraqtarǵa jaýap bere otyryp, ótken kúnderdi eske túsiredi. Jalpy bir jarym saǵattaı júretin spektakldiń yrǵaq-ekpini birqalypty, óte baıaý. Álıhannyń basynan ótken tarıhı sátterdi kórsetetin sahnalar da rejısser tarapynan tutas sheshim tappaǵan. Aıtalyq, Álıhannyń el zııalylarymen (Ahmet Baıtursynuly - Kenjebek Basharov, Mirjaqyp Dýlatov - Abzal Rátbek, Ǵubaıdýlla - Islam Esjan) ótetin sahnalarynda býyrqanǵan áreket joq. Keıipkerlerdiń syrtqy portrettik uqsastyqtary bolǵanymen de akterler kórermenderdi sol kezdiń atmosferasyna engize almady. Olardyń sahnaǵa kirip-shyǵýlary shemalyq turǵyda qalǵan.
Qoıylymnyń bir-eki sahnasy ǵana áserli boldy. Sonyń biri repressııa qurbandaryna aınalǵan qazaq zııalylarynyń top bolyp shyǵyp, óz attaryn atap, teris burylyp sahna túkpirine ketetin sáti spektakldiń tragedııalyq boıaýyn qalyńdata tústi.
Álıhan Bókeıhan rolinde oınaǵan Medǵat Ómirálıev keıipkeriniń jan dúnıesin ishki jáne syrtqy pishinimen ádemi qabystyryp akterlik sheberliginiń babynda ekenin tanytty. Onyń Álıhany ár sózin oılanyp aıtatyn, halqy dese janyn úzip berýge daıyn úlken júrekti adam bolyp beınelendi. Eli men jerine, tili men dinine qaýip tóngen kezderi eshteńeden qaımyqpaýy kórermenderdi erekshe tolqytyp ótti. Pesada Álıhan beınesi tolyqqandy ashylmasa da, akter óz oıynyn oıǵa quryp, keıipkerge tarıhı aıqyndyq pen daralyq berýge umtyldy. Sondyqtan da akter óz sheberliginiń kúshimen «Eń úzdik er adam beınesi» nomınaııasyn jeńip aldy.
Dál qazirgi tańda qazaq eliniń táýelsizdigi úshin arpalysyp, ult múddesin qorǵaǵan Alash azamattarynyń sahnalyq beınesi qazaq teatrlarynda endi ǵana kórine bastaǵanyn eskersek, M.Ómirálıevtiń bul roli alǵashqy izdenisterdiń qatarynda tur. Eger aldaǵy ýaqytta osy taqyrypta kórkemdik qundylyǵy joǵary pesalar jazylatyn bolsa, atalǵan teatrdyń kóptegen akterleri (K.Basharov, R.Aqtaev, A.Tastaev t.b.) barsha jurttyń kóńilinen shyǵatyndaı tarıhı tulǵalardyń beınelerin jasaıtyna senimdimiz. Buǵan teatr akterleriniń syrtqy túrleri ǵana emes, shyǵarmashylyq múmkindikteri molynan jetedi.
Qazylar alqasynyń talqylaýy kezinde A.Áshimov, M.Ótekeshova, Á.Bópejanova, B.Nurpeıis bul eki spektaklge qatysty kóptegen oılardy ortaǵa saldy. Ásirese, drama talaptaryna jaýap bermeıtin pesalardyń sahna tórine jol tartýyn toqtatý qajettigi qozǵaldy. Buryn dramatýrgııa salasynda pesa jazbaǵan avtorlardyń shyǵarmalaryn arnaıy mamandardyń talqysyna salǵannan keıin baryp, onyń sahnada qoıylýy nemese qoıylmaýy sheshiletin. Óıtkeni, festıvalde saıysqa túsetin shyǵarmalar kórkem-ıdeıalyq mazmunynyń tereńdigimen, búgingi teatr álemine jańalyq bolyp enetin, shyn maǵynasyndaǵy kórkemdik izdenisterdi tanytatyn spektaklder bolý kerektigi barshaǵa aıan. Joǵarydaǵy spektaklderdi talqylaýdyń sońy búgingi qazaq teatrlarynyń repertýar saıasatyna oıysyp, saıysqa qatysyp otyrǵan ujymdardyń dırektorlary men kórkemdik jetekshilerine talapty kúsheıtý jaǵy tapsyryldy. Sonymen qosa, Alash arystary týraly pesalar baıqaýyn uıymdastyrýǵa da usynystar jasaldy.
Qoryta kelgende, búgingi qazaq teatry jańa dramatýrgııalyq shyǵarmalarǵa sýsap otyrǵanyn baıqadyq. Zaman talabynan shyǵatyn, kórermendi alǵa súıreıtin, qoǵam men adam janyn ashatyn qubylys bolarlyq kórkemdik deńgeıi bıik spektakl jetispeıdi. Aldaǵy ýaqytta, zamanaýı teatr men dramatýrgııa jasaý jolynda kórshi reseılik áriptesterdiń tájirbıesine súıený kerek tárizdi. Olar ujymdasyp, jumyla jumys jasaýdyń ozyq úlgisin kórsetip otyr. Dramatýrg, rejısser, akter jáne basqa da óner qaıratkerleri birlesip tuymdy dúnıeler týdyryp jatyr. Bizge de teatrdyń ózine tán ereksheligin eskere otyryp, pesa jazýdy qolǵa alatyn kez keldi. Óıtkeni, sahnalyq shyǵarmanyń sapalyq bolmysyna nazar aýdarmaıynsha, bıik belesterdi baǵyndyrý, jahandyq mádenıetke ilesý múmkin emes. Sondyqtan qashan da kórermenniń jan álemin qozǵap, júregin tolqytatyn teatr óneriniń adam sanasyna oı salyp, estetıkalyq názik sezimge bóleıtin kıeli óner túri ekenin umytýǵa bolmaıdy.


text:
Esasy azyk önümleriniň bahalarynyň geljek on ýylda olara bolan islegiň peselmegi we önümçiligiň artmagy bilen düşmegine garaşylýar. Bu barada BMG-niň Azyk we oba hojalyk guramasynyň (FAO) hem-de Ykdysady hyzmatdaşlyk we ösüş guramasynyň (YHÖG) duşenbe güni ýaýradylan hasabatynda aýdylýar.
Hytaýyň importynyň ösmegi we üpjünçilige ýaramaz täsir edýän howa şertleri sebäpli şu ýyl bütin dünýäde azyk önümleriniň bahasy geçen dokuz ýylyň dowamyndaky iň ýokary derejesine ýetdi.
Hasabatda bellenişi ýaly, ýakyn ýyllarda däne we balyga bolan islegiň peselmegi we ferma önümçiliginiň artmagy bilen 2030-njy ýyla çenli real bahalar (inflýasiýa göz öňünde tutulyp çykarylan baha) durnuklylaşyp biler.
Geljek on ýylyň dowamynda oba hojalyk önümlerine bolan islegiň her ýyl 1,2% ýokarlanmagyna garaşylýar. Geçen on ýyl bu görkeziji 2,2%-e deňdi. Şeýle hem geljek on ýylda oba hojalyk önümçiliginiň 1,4% ýokarlanar diýlip hasabatda bellenilýär.
Mundan başga-da hasabatda Hytaýyň balyga we ete bolan islegi dünýäde oba hojalyk bazarlarynyň esasy hereketlendirijisi bolup galar, ýöne sarp edişiň geçen on ýyl bilen deňeşdirilende has haýal ösmegine garaşylýandygy aýdylýar.
Esasy satyn alynýan azyk önümleriniň dünýä bahalarynyň aýlyk üýtgeşmelerini hasaba alýan FAO-nyň azyk önüm baha indeksi maý aýynda ortaça 127,1 bala ýetip, aprel aýyndan bäri 4,8% we 2020-nji ýylyň maý aýy bilen deňeşdirilende 39,7% ýokarlandy.


text:
-
-
-
-
-
-
-
-
-
01:00
-
-
-
-
keshe 23:36
-
-
keshe 22:51
-
-
-
-
-
Atyraýda túnde qydyrǵan 23 jasóspirim ustaldy
ATYRAÝ. QazAqparat – Atyraýda túnde qydyrǵan 23 jasóspirim ustaldy, dep habarlaıdy QazAqparat.
Oblystyq polıtsııa departamenti baspasóz qyzmetinńń málimetinshe, 22-25 qyrkúıekte «Januıa jáne bala» jedel-profılaktıkalyq aldyn alý is-sharasy ótti.
«Іs-shara kezinde ıývenaldy polıtsııa bólimshesiniń ýchaskelik ınspektorlary túngi saǵat 23:00-den keıin kóshede qydyryp júrgen 23 jasóspirimdi anyqtady. Osyǵan baılanysty 22 ata-anaǵa qatysty QR Ákimshilik quqyqbuzýshylyq týraly Kodeksiniń 442-babynyń 2-bólimimen (Kámeletke tolmaǵandardyń zańdy ókilderiniń erip júrýinsiz túngi ýaqytta oıyn-saýyq mekemelerinde nemese turǵyn jaıdan tys jerde bolýy) ákimshilik hattamalar toltyrylyp, eskertý berildi. Al, 1 ata-ananyń jasóspirim balasy mundaı quqyq buzýshylyqty bir jyl ishinde birneshe ret qaıtalap jasaǵany belgili boldy. Sol sebepten, jasóspirimniń ata-anasyna qatysty atalǵan kodekstiń 442-baby 3-bólimimen (Osy baptyń birinshi jáne ekinshi bólikterinde kózdelgen, ákimshilik jaza qoldanylǵannan keıin bir jyl ishinde qaıtalap jasalǵan áreketter) toltyrylǵan ákimshilik hattama sotqa joldanyp otyr» -dep habarlady departamenttiń baspasóz qyzmeti.
Sondaı-aq, 4 ata-anaǵa qatysty QR Ákimshilik quqyqbuzýshylyq týraly Kodekstiń 127-babymen (Kámeletke tolmaǵan adamdy tárbıeleý jáne (nemese) oǵan bilim berý, onyń quqyqtary men múddelerin qorǵaý jónindegi mindetterdi oryndamaý) hattamalar sotqa joldandy.
Eske sala ketelik, buǵan deıin Atyraý oblysynda jasóspirim jappaı tóbeles týraly jalǵan habar bergenin jazǵan edik.
- Fýtzaldan Chempıondar lıgasy: «Atyraý» «Dobovetske» ese jiberdi
- Alyn Ordanyń 750 jyldyǵy: Atyraýda halyqaralyq konferentsııa ashyldy
- Almatydaǵy kásipkerlerge qandaı kómek kórsetilip jatyr
- Úlken Almaty jaǵalaýy abattandyrylady
- 28 qazan kúni elimizde ótetin mańyzdy sharalar ańdatpasy
- «Shańyraq» baǵdarlamasy: Almatyda 55 otbasyǵa páter kiltteri tabystaldy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Paýtagtymyzda Türkmenistanyň durmuş-ykdysady ösüşine hem-de halkara abraýynyň belende galmagyna goşan ägirt uly şahsy goşantlary üçin halk hojalygynyň dürli pudaklarynyň tapawutlanan işgärlerine, önümçiligiň öňdebaryjylaryna, ministrlikleriň we pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň, düzümleýin guramalaryň işgärlerine, döredijilik wekillerine ýokary döwlet sylaglaryny gowşurmak hem-de hormatly atlary dakmak dabaralary boldy.
Gurbanguly Berdimuhamedowyň Permanlaryna laýyklykda, watandaşlarymyzyň köp sanlysy köpýyllyk ak ýürekli hem-de halal zähmetleri üçin ýörite sylaglara we degişli derejelere mynasyp boldular.
Döwlet Baştutanymyzyň tabşyrygyna laýyklykda, ählumumy agzybirlik we ýokary ruhubelentlik ýagdaýynda geçen dabaralara Mejlisiň Başlygy, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasarlary gatnaşdylar.
Paýtagtymyzda Türkmenistanyň durmuş-ykdysady ösüşine hem-de halkara abraýynyň belende galmagyna goşan ägirt uly şahsy goşantlary üçin halk hojalygynyň dürli pudaklarynyň tapawutlanan işgärlerine, önümçiligiň öňdebaryjylaryna, ministrlikleriň we pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň, düzümleýin guramalaryň işgärlerine, döredijilik wekillerine ýokary döwlet sylaglaryny gowşurmak hem-de hormatly atlary dakmak dabaralary boldy.


text:
«Türkmenistan» awiakompaniýasy diňe Türkmenistanyň raýatlary üçin Promo nyrhyny wagtlaýyn ýola goýýar we ýolagçylaryň goşlaryny daşamak boýunça täze konsepsiýasyny hödürleýär!
«Türkmenistan» awiakompaniýasy nyrhlaryny täzelemek bilen, uçuşlaryň başlangyç tapgyrynda ekonom klasynyň täze Promo «A» nyrhyny daşary ýurtda diňe Türkmenistanyň raýatlary üçin 90% arzanladyş awiabiledini satuwlarda hödürleýär.
Awiabilediň bahasy ugruna baglydyr, şeýle hem oňa üýtgeşme girizilip bilner:
Mundan başga-da, 2021-nji ýylyň 25-nji martyndan Agram konsepsiýasyndan (Weight Concept) Bölekleýin konsepsiýasyna (Piece Concept) wagtlaýyn geçer, bu bolsa klasyna degişli bellenen iň ýokary agramy bilen goşmaça ýene 1 (bir) sanydan ybarat bolan bagažy (ýa-da sumka/torba we ş.m.) kesgitlenen tölegi bilen alyp bilersiňiz, ýagny mugt bagaž ekonom klasy üçin 25 kg, biznes klasy üçin 40 kg, şol sanda el goşlary bilen. Klasyna laýyk kesgitlenen bagažyndan daşary galan goşlaryny, ýagny 1 (bir) sany goşuny(çemodan, sumka) 32 kilograma çenli belli bir kesgitlenen bahada 50 ABŞ dollaryndan 60 ABŞ dollaryna çenli tölener.
Almaty / Dubaý / Abu-Dabi – Türkmenistan kesgitlenen mugt bagaždan daşary ýene 32 kg çenli 1 (bir) goş bölegi üçin 50 ABŞ dollary;
Stambul / Ankara / Deli / Amritsar / Moskwa / Sankt-Peterburg / Kazan / Minsk / Pekin / Bangkok / London / Birmingem / Frankfurt – Türkmenistan kesgitlenen mugt bagaždan daşary ýene 32 kg çenli 1 (bir) goş bölegi üçin 60 ABŞ dollaryndan ybaratdyr.


text:
Azerbaýjan bilen ýakymsyz gatnaşykdaky Ermenistan şu aýyň ahyrynda Bakuda geçiriljek bu halkara festiwalyna gatmaşmakdan ýüz öwürdi.
Bu çäräni gurnaýjy Ýewropanyň tele-radio Bileleşigi Ermenistanyň, barybir, beýleki gatnaşyjylar bilen deň hatarda festiwala tölemeli töleg paýyny tölemelidigini we, munuň üstesine, onuň indi şol puluň 50 prosent möçberindäki jerime tölegini-de tölemeli boljakdygyny aýtdy.
Ýewropanyň tele-radio Bileleşigi bu festiwalyň 26-njy maýda geçjek final bäsleşigini hem Ermenistanyň öz döwlet telewideniýesinde görkezmelidigini şert edip goýýar.


text:
Rogalik şekilli bulkadyr kökeler ýewropa döwletlerinde köp duş gelýär. Men hem rogalik şekilli bally kökäniň ädimme-ädim suratly reseptini siziň bilen paýlaşmakçy.
Içindäkiler — Rogalik köke taýynlamak üçin gerekli azyk harytlary
- 150 gr mesge ŷagy
- 1 sany ýumurtga
- 50 ml süyt
- 50 ml ösümlik ŷagy
- 100 gr şeker
- 3-3.5 stakan un
- şeker tozy (kökeleri bulamak üçin)
- bal (erik, alma islege göra)
- gabartma tozy
- wanilin
Taýynlanyşy / bişirilişi
- Otag ŷylylygndaky mesgäni, ŷumurtgany, süŷdi, şekeri, ŷagy bir gapda gowja garmaly. Soňra uny, gabartma tozyny we wanilini garyp eliňe ŷapyşmaŷan yumşajyk hamyr ýugurmaly.
- Hamyry morozilnikda 25-30 min pakeda salyp goýmaly.
- Taýýar bolan hamyry 4 zowala bolmeli.
- Zowalaň birini alyp tegelek edip gaty ŷuka dal görnüşde ŷaŷmaly we suratdaky yaly 8 bolege üçburç gornüşde kesmeli. Soňra içine balyny goŷup üçburç hamyryň yasy tarapyny iki tarapyny içine epläp barmagyňyz bilen togalapjyk rogalik görnüşini emele getirmeli. Hamyr örän näzik pytrayan hamyr bolany üçin seresaplyk bilen bükmegňizi maslahat berýän.
- Rogaliklermizi ýaglanan galybymyza salyp 25-30 min gyzarýança bişiriň.
- Rogalikler bişip sowan soň şeker tozuna bulasaňyz has işdä ýakyn hem-de lezzeli bolar. Işdaňiz açyk bolsun!
Suratlary
-
Bu resepti etdiňizmi? Suradyny iberiň.


text:
-
-
-
-
-
keshe 23:06
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Aqtóbe oblysynda dáriger tapshylyǵy joq – Rýslan Hambarov
NUR-SULTAN. QazAqparat – Jyl basynan beri Aqtóbe oblysynda koronavırýspen kúreske jumyldyrylǵan dárigerlerge 4,8 mlrd teńge ústemaqy tólendi. Bul týraly Aqtóbe oblysy ákiminiń birinshi orynbasary Rýslan Hambarov aıtty, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Qazirgi ýaqyttyń qaharmandary dárigerler ekeni sózsiz. Óńirde medıtsına salasyndaǵy 4,5 myńnan astam maman KVI-ge qarsy qyzmet etip jatyr. Jyl basynan aq halatty jandardyń eńbegin baǵalaý maqsatynda 4,8 mlrd teńgege ústemaqy tólendi. Sonymen qatar oblysta jyl saıyn bilikti mamandardy daıyndap shyǵaratyn Aqtóbedegi M.Ospanov atyndaǵy BQO medıtsına ýnıversıtetiniń arqasynda óńirde kadr tapshylyǵy baıqalmaıdy», - dedi ol Ortalyq kommýnıkatsııalar qyzmetindegi brıfıng barysynda.
Oblys ákimi birinshi orynbasarynyń dereginshe, óńirde 4 myń kásipker Ashyq jobasyna qatysady. Onyń ishinde kóshbasshy mártebesine 60 mekeme ıe bolsa, 59 kásipker aýtsaıder tizimine kirip otyr.
«Ashyq jobasy engizilgennen beri óńirde «sary» mártebesi bar 238 adam jáne «qyzyl» mártbesi bar 314 adam anyqtaldy. Sonymen birge Aqtóbe qalasynyń bas memlekettik sanıtar dárigeri «sary» mártebesi bar 100 adamǵa qatysty qaýly shyǵaryp, «qyzyl» mártebesi bary 77 tulǵa Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekstiń 425-babynyń 1-bóligi boıynsha 3,4 mln teńge somasyna ákimshilik jaýapqa tartyldy», - dedi Rýslan Hambarov.
Sonymen qatar ol oblys aýmaǵynda qurylǵan monıtorıng toptary 7 357 reıd júrgizip, 40 642 nysandy teksergenin atap ótti. Nátıjesinde Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekske sáıkes 871 aıyppul salynǵan.
- Kókshetaýda qalalyq aýrýhananyń laýazymdy tulǵalary alaıaqtyq jasady degen kúdikke ilindi
- ShQO-da qyrkúıek aıynan 600-den astam oqýshy koronavırýs juqtyrdy
- Almaty turǵyndary qala ákimine derbes jobalaryn tanystyrdy
- Atyraýda sheteldikterge kúsh kórsetken polıtseıler tergelip jatyr
- Qaraǵandy oblysynda at sporty túrlerinen chempıonat ótti
- Atyraýda oblysynda 99 bala men 22 júkti áıel koronavırýstan emdelýde
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Salam, hormatly lukman! Meniň oglum gije kiçi täredini saklap bilenok. Irden gije buşuganynyňy bilýämiň diýip soranymda, bilmeýändigini aýdýar. Bu nämeden bolup biler?
Saýtyň okyjysy.
Jogaby oka
Salam, hormatly lukman! Sistit keseli çagada her 5-6 aýdan gaýtalanyp dursa, näme etmeli?
Saýtyň okyjysy!
Jogaby oka
Salam, hormatly lukman!
Böwrekde daş nähili ýagdaýda döreýär we onuň öňüni nähili almaly?
Saýtyň okyjysy.
Hormatly okyjy!
DAŞLY PEŞEW KESELI: SEBÄPLERI WE ÖŇÜNI ALYŞ ÇÄRELERI
Daşly peşew keseli (urolitiaz) – böwreklerde we peşew çykaryş ulgamyň başga agzalarynda daşyň döremegi bilen bagly keseldir.
Jogaby oka
Hormatly lukman! Peşewiň dermanlyk häsiýeti barmy? Ony melhem hökmünde ulanmak mümkinmi (mysal üçin ýarany bitirmekde çaga peşewini ulanmagy maslahat berýänler bar)?
Saýtyň okyjysy.
Jogaby oka
Salam, hormatly lukmanlar! Internetde türkmen dilinde şeýle saytyñ barlygy meni gaty begendirdi, guwandyrdy. Köp-köp sag boluñ, işiñiz ilerik!
Meni 59 ýaşyndaky ejem alada goýýar. Aslynda ol sagat ayaldy. Oba ýerinde ýaşaýanymyz üçin iş-alada ýetik bolýar. Ejem şu ýaşyna çenli her hili ýeñil bolmadyk işlerde işläp gördi: mal-gara seretmekmi, olara gyş üçin ot-iým taýynlamak, pagta ýygmak, tikin-çatyn, mellekde ýer depip, ekin-dikin ekmek, suw tutmak, ýüpek gurçuga seretmek... Garaz, gyş-ýaz, sowuk-yssy diýmän, erkek ornunda durup, erkek kişi üçinem yeñil bolmadyk islerde işläp geldi. Munuň daşyndanam 6 çagany ösdürip ýetişdirmek, iýdirmek, geýdirmek, adam etmek... Üstesine durmuşa çykaran gyzlarynyñ hem bagty bolmady. Olaryñ hem derdi-azary häzirem ýetip dur. Onsoñ men-ä jemläp aýtsam, ejemi şu agyr işler, ýeñil bolmadyk durmuş şertleri, ruhy taýdan çeken jebirleri (çagalary, adamsy we beýlekiler sebäpli) halys "çökerdimikä" diýýän. Sebäbi ejemiñ indi 7-8 ýyl bäri üýtgäp duran gan basyşy bar. Ýiti kellagyrysy hem azar berýär. Ýüregi hem agyrýar. Demgysma meñzes üsgülewügi hem bar. Seretdireli diysegem hiç göwnänok. Özem hiç boş oturasy gelenok. Haçan görseň bir zat edip ýör. Etme, otur diýseňem edenok. Lukmandan geçmänem kän bir halap baranok.
Dogrusy bu zatlara ejemem, bizem kaýyl bolup, şükür edip gezip ýördük welin, indi 1 ýyl bäri sag tarapky böwregi azar berýär, öñküleri ýaly gymyldap bilenok. Soñky döwürler hasam beterleşdi. Onsoñ 3 aý mundan öñ Asgabatdan telewizordan geçirdik. Olaram sag böwrekde kista bar diýdiler. Ululygy hem erigiñ sänigi ýaly. Onsoñ birtopar derman, sanjym bellediler. Olaryñ hem hemmesini aldyk. Ýöne haýyr berene meñzänok. Ýene-de sag böwrekde ýiti agyrylar dowam edýär. Näme etmeli? Kista näme? Ony operasiýa arkaly kesip aýryp bolmaýarmy? Ýa bütin sag böwrek zaýalandymyka? Bir böwregi aýyrmaly bolarmyka? Onsoñ bir böwrekli ýasap bolýarmyka? Ejeme diýseñ-ä indi lukmana gitjek däl diýýär, näme bolsa göräýjek diýýär. Meni bolsa alada basýar...
Maslahatyñyza mätäç!
Saýtyň okyjysy.
Jogaby oka
Salam, Lukman! Men 21 ýaşymda, jynsym erkek. Geçen hepde peşewimi barlamhana tabşyrdym. Barlagyň netijesinde peşewimde Kristal duzlar bar diýdiler. Eýsem kadada peşewde Kristal duzlar bolmalymy? Kristal duzlar haýsy kesellerde bolýar? Buşuganymda käwagt (köplenç irden) peşewim goýy çal reňkde bolýar. Böwreklerimde, jyns agzalarymda hiç hili agryry ýok.Bu nämäniň alamytyka? Sebäbini aýdyňlaşdyryp berseňiz, Size örän minnetdar bolardym.
Saýtyň okyjysy.
Jogaby oka


text:
Britaniýaly ýazyjy Kazuo Işiguro 2017-nji ýylyň edebiýat boýunça Nobel baýragyna eýe boldy. Şwesiýanyň Akademiýasynyň 5-nji oktýabrda yglan etmegine görä, baýrak “Beýik emosional güýç romanlary” atly eser üçin berildi.
Işiguro 1989-njy ýylda çap eden “Günden galany” atly romany bilen uly meşhurlyk tapdy.
Işiguro “uly emosional güýç romanlarynda biziň dünýä bilen baglanyşyk baradaky illýuziýaly duýgymyzyň aşagyndaky düýpsüzligi açýar” diýilip, Akademiýa 1.1 million dollarlyk baýragy yglan edende aýtdy.
Ýazyjy 1954-nji ýylda Ýaponiýanyň Nagasaki şäherinde doguldy we çagaka Britaniýa göçdi.
Dinamity oýlap tapan alym Alfred Nobeliň adyny göterýän baýrak ylym, edebiýat, we parahatçylyk ugurlary boýunça berilýär.


text:
Daşoguzly Begenç (ady üýtgedilen – red.) üç ýyl mundan ozal türmeden azatlyga çykanyndan bäri henize çenli işe ýerleşip bilmän kösenýändigini, şeýle-de hukuk goraýjy işgärler tarapyndan häli-şindi her dürli kemsitmelere sezewar edilýändigini gürrüň berdi.
40 ýaşlaryndaky Begenç Azatlyk Radiosy bilen habarlaşyp, 2013-nji ýylda yglan edilen günä geçişlikde türmeden boşadylsa-da, türkmen häkimiýetleriniň özüne henizem “gara donlynyň” biri hökmünde garaýandygyny aýtdy.
“Işe ýerleşmek mümkin däl. Üç ýylyň dowamynda [Daşoguz] welaýaty boýunça arza bilen ýüz tutmadyk ýerim galmady. Aşgabatdaky gurluşyk firmalary hem türmede bolup gelenim üçin işe almaýarlar. Men etmişim üçin kesgitlenen jezany çeksem-de, resmileriň gözünde henizem ‘gara tagmalyň’ biri bolup durun” diýip, ogurlyk aýyplamasy bilen bäş ýyl tussaglygyna höküm edilen Begenç gürrüň berdi.
Begenç işe ýerleşmek kynçylyklary bilen birlikde, ýerli hukuk goraýjy edarlaryň işgärleriniň "dowamly kemsitmelerinden" hem ejir çekýändigini aýdýar. Ol özüniň we türmeden boşap gelen beýleki ýaşaýjylaryň her aý polisiýa baryp hasaba durmalydyklaryny, şeýle-de ýaşaýan sebitlerinde nähilidir bir jenaýat bolsa, polisiýa soraga çagyrylýandyklaryny gürrüň berdi.
“Olar [polisiýa] paýyş sögünip, kemsidip... hamana, ýaňy jenaýatyň üstünde tutan ýaly edip gürleşýärler. Biziň hökümetimiz bir gezek büdreseň, elmydama-da depeläp gezýär. Bu çykgynsyzlyk sebäpli, täzeden jenaýata baş goşýanlar hem az däl” diýip, Begenç Azatlyk Radiosyna zeýrendi.
Türkmenistanda her ýyl yglan edilýän günä geçişlikleriň netijesinde, Begenç ýaly azatlyga çykýan ýüzlerçe we müňlerçe türkmenistanly bar. Her amnistiýanyň öň ýanynda prezident G. Berdimuhamedow ozalky tussaglaryň jemgyýete goşulmagy, iş bilen üpjün edilmegi üçin gerekli işleri amal etmegi tabşyrsa-da, ýerli synçylar bu görkezmeleriň durmuşa geçirilmeýändigini nygtaýarlar.
Türkmen türmelerinden boşap gelenleriň ençemesiniň ykballaryny golaýdan bilýän aşgabatly Amanmyrat Bugaýew ýokary derejeli türkmen emeldarlarynyň ozalky tussaglaryň ykballary bilen baglylykdaky tabşyryklarynyň diňe gürrüň derejesinde ýa-da kagyz ýüzünde galýandygyny aýdýar.
“[Türkmenistanda] iş bir ýana, söz bir ýana. Iş ýüzünde bular edilenok, ony etmegem islänoklar. Sebäbi, adamlary ‘gara donly’ etmek bu häzirki türkmen jemgyýetiniň ýörgünli syýasaty” diýip, Bugaýew belledi.
Sözümiziň ahyrynda bellesek, Türkmenistan sebitde ilatynyň jan başyna iň kän tussagly ýurt hasaplanylýar.


text:
Semalt üstünlikli maksatly e-poçta kampaniýasy üçin gollanma paýlaşýar
Müşderileriňiz bilen ýakyn gatnaşyk döretmek, elektron söwdanyň üstünlikleri üçin ajaýyp pikirdir. Hiç hili päsgelçiliksiz üstünlikli işlän ussat usul, e-poçta marketingidir. Şeýle-de bolsa, müşderileriň hemmesi deň derejede döredilenok. Köp halatlarda, e-poçta müşderileriň gutusyny ýükleýär we olary okamakdan ýadadýar. Bu ssenariýa, SEO üçin, şeýle hem adamlaryň mazmuna bolan garaýşy üçin gowy däl.
Netijede, e-poçta marketing her bir müşderi üçin aýratyn bolmaly. E-poçta marketinginde bir ululykdaky ähli tehnika ulanylmaýar. Mysal üçin, e-poçta marketing her bir müşderiniň habaryny öz isleglerini kanagatlandyrmak üçin özleşdirmegi öz içine alýar. E-poçtalaryny köp müşderä iberýänler üçin käbir e-poçta şahsylaşdyrma usullary, müşderileriň mazmunyňyz bilen gatnaşygynyň marka keşbini döredip biler.
“Semalt” -yň uly satuw müdiri Raýan Jonson maksatly e-poçta marketinginiň esaslaryny öwrenýär.
E-poçta marketing segmentasiýasyny ýerine ýetireniňizde, käbir esasy düşünjeleri berjaý etmelisiňiz:
Tazelik
Müşderiniň e-poçta bilen çalt ýa-da ýakynda gatnaşygy. Ol size "seni küýseýäris" ýaly poçta taşlamagyň nusgasyny we wagtyny görkezip biler.
Müşderi vs. Geljegi
Bu, käbir adamlaryň satyn alýan zatlary bilen garaşýan zatlarynyň arasyndaky tapawut. Mysal üçin, PS4 alyjy soňky oýunlarda täzelenmelere garaşýar.
Quygylyk
Müşderiniň e-poçta bilen çalt ýa-da ýakynda gatnaşmagy. E-poçta ibermegiň görnüşini we wagtyny "seni küýseýäris" diýip görkezip biler.
Müşderi vs. Geljegi
Bu, käbir adamlaryň satyn alýan zatlary bilen garaşýan zatlarynyň arasyndaky tapawut. Mysal üçin, PS4 alyjy soňky oýunlarda täzelenmelere garaşýar.
kesgitlenmedik
1. Geotargeting:
Businesseserli kärhanalar bilen iş salyşanyňyzda, SEO usullaryňyzy zerur nokada çenli çäklendirmek möhümdir. Bu, mahabatlaryňyzy has maksatly we takyk edip biler. Storeerli dükan, Google Kartalary ulanyp biler, bu hem müşderilere web sahypasynyň mazmunyny internetde ýerleşdirmäge kömek edýär.
2. Demografiýa:
Erkekler we aýallar dürli ýaşlarda tapawutlanýar. Olaryň ikisiniňem satyn almaga razy bolmagyna sebäp bolup biljek dürli faktorlar bar. Köplenç aýal-gyzlar dürli web sahypalarynda tapmak has aňsat, sebäbi erkekleriň köpüsi dükanlarda dükan edýärler. Şonuň ýaly-da, adamlaryň dürli ýaş toparlarynda dürli söwda endikleri bar. Mysal üçin, okuwçy orta synp bilen şuňa meňzeş karar bermez. Maksatly mahabatlary we e-poçta kampaniýasyny döretmek üçin demografiýa zerurdyr.
3. Wagt we möwsümleýin zerurlyklar:
Hepdäniň ýa-da günüň wagty çalt satyjylara täsir edýär. Mysal üçin, dynç günleri e-poçta kampaniýasy duşenbe güni e-poçta kampaniýasyna meňzemeli däldir. Dürli nokatlar, web mazmunyňyz bilen gyzyklanmagyň dürli görnüşleri bar.
4. Google müşderi oýny:
Bu gural Google AdWords-a degişlidir. Häzirki müşderileriň sanawyny ýüklemek we täze ýörite tomaşaçy almak arkaly kärhanalary şuňa meňzeş müşderileri gazanmaga mejbur edýär. Bu gural, SEO we e-poçta marketingiňiz üçin zerur bolan dar maksatly ýeriň aýratynlyklaryny getirip biler.
Netije
E-poçta marketing, web sahypasyna girýänlere ýüzlenmegiň möhüm usulydyr. Köp halatlarda e-poçta marketing usullary hemmelere e-poçta ibermegiň umumylaşdyrylan usulyny ulanýar. E-poçta habarlaryny müşderi üçin aýratyn we üýtgeşik etmek bu amalda üstünlik gazanmagyň usullaryndan biridir. E-poçta marketing segmentasiýasyndan gelýän beýleki SEO peýdalary arka baglanyşyk we oňyn reýtingi öz içine alýar.


text:
Bezeg, iň ökde hünärmenden "Goramak" diýmekdir - saçyňyza professional ideg.
Professional saçlara ideg etmek üçin özboluşly önümler toplumy "Zashchita", gurak, gowşak we zerli saçlara garşy göreşde täsirli ýaragyňyzdyr.
Üýtgeşik formula, DiProFactor düzediji komponentleri, provitamin B5 we tebigy üzüm tohumynyň ekstraktyny birleşdirýär. Bu kompozisiýa goşa täsir edýär: ähli howa şertlerinde ygtybarly gorag we stiliň uzak möhletli kesgitlenmegi.
Saç dökmegiň beýany
Taýýar stiliň mega-düzedişini döredýär.
Tebigy maddalary öz içine alýar: üzüm tohumynyň ekstrakty we B5 witamin.
Güýçlendirýär, saçlary bejerýär.
Setirleri ýelmeýär, saçdan aňsatlyk bilen aýryp bolýar


text:
LEBAPDA HALKARA HOWA MENZILI AÇYLDY
018-nji ýylyň 26-njy fewralynda Prezident Gurbanguly Berdimuhamedow Lebap welaýatyna iş saparynyň çäklerinde welaýatyň dolandyryş merkezi bolan Türkmenabat şäherinde bina edilen Halkara howa menziliniň açylyş dabarasyna gatnaşdy.
Türkmenabat şäheriniň täze Halkara howa menziliniň çäginiň girelgesiniň ýanynda Mejlisiň başlygy, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasarlary, welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň häkimleri, harby we hukuk goraýjy edaralaryň, ministrlikleriň we pudak edaralarynyň ýolbaşçylary, Türkmenistanda işleýän daşary döwletleriň ilçileri, işewürler we döredijilik işgärleri, daşary ýurtlaryň we ýurdumyzyň köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň, jemgyýetçilik guramalarynyň wekilleri, hormatly ýaşulular we köpsanly ýerli ýaşaýjylar ýygnandylar.
Döwlet Baştutanymyz howa menziliniň esasy derwezesiniň ýanyna gelýär hem-de dabaraly ýagdaýda toý bagyny kesýär. Hormatly Prezidentimiz ýolagçy terminalyna tarap barýar we bu ýerde gurnalan münbere geçýär hem-de dabara gatnaşyjylara gutlag sözleri bilen ýüzlenýär.
Milli Liderimiz täze Türkmenabat Halkara howa menziliniň diňe bir Garaşsyz Diýarymyzyň gündogar sebitini däl-de, eýsem, tutuş berkarar Watanymyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmäge hem uly goşant goşjakdygyna ynam bildirdi. Bu Halkara howa menzili döwletleriň arasynda dostlugy we parahatçylygy berkitmäge hyzmat etjek ulag gatnawlarynyň möhüm çatryklarynyň biri bolar.
Täze howa menziliniň gurluşygyny Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzasy - “Gündogdy” hususy kärhanasy amala aşyrdy. Watanymyzyň gurluşykçylarynyň ýokary hünär derejesi, guramaçylyk başarnyklary eýýäm ýurdumyzyň çäklerinden daşarda hem bellidir. Ýurdumyzyň telekeçileri Türkmenabat şäheriniň halkara howa menziliniň gurluşygynda hem ýokary ussatlyklaryny görkezdiler. “Gündogdy” kärhanasynyň gurluşykçylary tarapyndan aerodrom toplumynyň desgalarynyň 46-synyň ählisi hem taslama-tehnologik ölçegleriň anyk berjaý edilmeginde ýokary hilli guruldy.
Täze howa menziliniň desgalary 600 gektara deň bolan giň meýdanda ýerleşýär. Toplumyň gurluşygynda milli binagärligiň özboluşly usullary döredijilikli peýdalanyldy. Howa menziliniň girelgesiniň öňünde lebap haly göli görnüşinde owadan suw çüwdürimleri oturdyldy, meýdany 37 müň inedördül metre deň bolan ýolagçy terminalynyň binasy guşuçar belentlikden Oguzhanyň ýyldyzy keşbinde görünýär, munuň üçin bu howa menzili Ginnesiň rekordlar Kitabyna girizildi.
Türkmenabadyň howa menziliniň uçuş-gonuş zolagynyň uzynlygy 3800 metre we ini 60 metre barabardyr. Ol uçuşlary üpjün etmek boýunça ýerüsti serişdeleri – gonuş ulgamy, radiomaýaklar, ýagtylyk arkaly signal bermek we meteorologiýa enjamlary bilen enjamlaşdyryldy. Munuň özi uçarlaryň ähli görnüşlerine, şol sanda aerobuslara hyzmat etmäge mümkinçilik berýär.
Giň ýolagçy terminalynda garaşmak, çalt bellige almak we uçarlara münmek üçin aňrybaş amatly şertler döredilipdir. Teleskopiki uçara münülýän merdiwanlar, maglumat tablosy, halkara, şäherara aragatnaşyk nokady, goş saklanýan kameralar ýolagçylaryň ygtyýarynda bolar. Ýolagçylaryň uçmaga garaşýan zalynda amatly oturgyçlar gurnalypdyr. Şeýle hem bu ýerde kafeteriler, bufetler, dükanlar ýerleşdirilipdir. Şeýle hem bu ýerde СIP –zal, Duty free dükanlary, internet kafe we beýlekiler bar.
Milli Liderimiz Türkmenabadyň howa menziliniň hormatly myhmanlarynyň Kitabynda ýazgy galdyryp, täze Halkara howa menziliniň işgärlerine işlerinde uly üstünlikler, jan saglyk we maşgala abadançylygyny arzuw etdi.


text:
QR syrtqy ister ministrine Q.K.Toqaev myrzagha
Qadirli ministr myrza!
QR-nyng Táuelsizdiging 10-jyldyghyng toylap alyp, al Qazaq Internet máselesin sheshe almaghan ýkimetinen ne qayyr, ne ýmyt. Mening oyymsha, býgin qazaq internetining joq ekendigi – ol ýlken memlekettik qylmys. Onyng janynda býgingi Ablyazov, Jaqiyanov, t.s.s. isteri sábiyding tórge otyryp qoyghanyna teng. Jáne búl úrlyqty toqtatudyn bir joly – ol býkil ýkimet óz erkimen sotqa baryp aryz jazyp tazarghany jón. Qytaydyng bet búrysy osydan bastalghan. Jaraydy, búl isting jolyn bizding prezidentimiz tabar, al qazaq tilining jolyn tabu barlyghymyzdyng mindetimiz shyghar, sebebi ol tikeley táuelsizdikting kórsetkishi. Býgin siz memlekettik hatshynyng da ornyn atqara otyryp, prezidentimizding Búhar jyrauy bolyp, birinshi uázirlik qyzmetin atqaryp otyrsyz, sol sebepten Sizding aytqan sózingizdi prezident myrzamyz dalagha tastay qoymas jáne qazaq tilining taghdyry tek qana prezidentimizding abyroyymen baylanysty ekendigi aydan ashyq nárse. Al búl máselege býgin ABCnet proekti dayyn túr jáne qarajat ta bar. Osy másele boyynsha sizding jedel qabyldauyngyzdy ótinemin.
Qúrmetpen sizge RBAO ( Respublikalyq bilim aqparattandyru ortalyghy)
bas mamany Aymaghanov Janat Nasyrúly.
12.04.2002 j.
Burabay kenti, Sadovaya kóshesi, 32.
Tel. 31630/71350
E-mail: aymaganov@hotmail.com
www.abcnet.kz


text:
üstüni dolduryp durmak bolsa hemişe adamyň öz elinde. Sagdyn durmuş ýörelgesini alyp barmak ilkinji nobatda beden maşklary we fiziki deňagramlylyk bilen aýrylmaz baglanyşykly bolsa-da sagdyn iýmitlenmek hem beden saglygymyzda esasy orny eýeleýär. Esasan hem, iýmitlenmek bilen bilelikde bedenimize möhüm bolan suwy kabul edijiligimizi kanagatlandyrmak sagdyn durmuş ýörelgesini kemala getirmekde möhüm talaplaryň biri bolup durýar. Alymlaryň tassyklamagyna görä, sagdyn adamyň bedenini suw bilen kanagatlandyrmak üçin günüň dowamynda 8 bulgura golaý suw içmek maslahat berilýär. Berhiz tutýan we öz agramyny gözegçilikde saklaýan adamlar has hem köpräk suw içmegi gerek. Eger-de günüň dowamynda kadaly mukdarda suw içilse, adam öz işdäsini doly gözegçilikde saklap bilýär. Mundan başga-da, bizi günüň ikinji ýarymynda işde we okuwda tiz-tizden ýadawlyk basýar. Bu ýagdaýyň tiz öňüni almagyň iň peýdaly usuly 1 ýa-da 2 bulgur suw içmekdir. Bu usuly ulanyp göreniňizden soň siz bedeniňiziň ýeňilleşendigini, hereketleriňiziň çaltlaşandygyny duýup bilersiňiz.
Hemmämize mälim bolşy ýaly, bedenimiziň 80%-i suwdan ybarat. Emma süňklerimiziň 50%-de golaýyny suw düzýändigini bilýäňizmi? Süňk öýjükleriniň ösüşi, köpelmegi we sagdynlygy üçin bolsa elbetde bize köpräk suw içmegimiz möhüm hasaplanýar. Limfa düwünlerindäki, böwreklerde we bagyrdaky zäherli maddalary arassalamakda hem suwuň ýerine ýetirýän wezipesi uly bolup durýar. Nerw ulgamynyň işini sazlamakda hem suw esasy hyzmaty ýerine ýetirýär. Adamyň beýnisi edil 60 Vt-lyk elektrik lampasy ýaly energiýany bölüp çykarýar. Kelledäki şunça energiýany sowatmak üçin hem bedenimiz köp mukdarda suwy talap edýär. Köp mukdarda suw içmek derini nemlendirýär. Bu bolsa juda peýdalydyr. Netijede bolsa suw derini toksinlerden goraýar. Bedenimize gerkli mukdarda suw ýetmese, ol synalardaky suwy almaga başlaýar. Esasan hem ganyň düzümindäki suwuň azalmagy ganyň goýalmagyna we ýüregimiziň işiniň kynlaşmagyna getirýär. Bularyň öňüni almak üçin biz ýaşaýyşyň çeşmesi we sagdyn durmuşymyzyň özeni bolup durýan aby-haýýat gülap suwumyzy köp içmegimiz we ony aýawly goramagymyz, suwuň dogry we talabalaýyk peýdalanyşylyşyna, arassa hem-de tämizligine hemmämiz hem deň derejeli gözegçilik etmegimiz zerurdyr.
Toýly Muhammetdurdyýew
Magtymguly adyndaky TDU-nyň žurnalistika hünäriniň talyby.