text:
Türkmenistanyň paýtagtynda BMG-niň “2017-nji ýylda dünýäniň ilat sany” atly hasabatyny köpçülige hödürlemek boýunça dabara geçirildi.
BMG-niň Ilatyň düzümi boýunça fondunyň guramaçylygynda geçirilen bu duşuşyga Türkmenistanyň parlamenti Mejlisiň, Demokratiýa we adam hukuklary boýunça milli institutynyň, Bilim boýunça milli institutynyň, Saglygy saklaýyş we derman senagaty boýunça ministrliginiň agzalary, jemgyýetçilik guramalarynyň we ençeme ministrligiň hem döwlet edaralarynyň bilermenleri, ýokary okuw jaýynyň mugallymlary we studentleri gatnaşdy diýip, türkmen döwlet mediasy 16-njy noýabrda habar berdi.
Resmi maglumatda bellenişine görä, duşuşykda “hiç kim unudylmaly” däl diýen ýörelgäniň esasynda aýallaryň çaga dogurmak saglygyna we hukuklaryna aýratyn üns berlipdir.
Dünýäniň ilat sanyna bagyşlanan bu resmi duşuşygy geçiren Türkmenistan öz ilat sanyny mälim etmän gelýär. Ýurtda BMG-niň howandarlygynda 2012-nji ýylyň 15-26-njy dekabry aralygynda geçirilen ilat ýazuwynyň netijeleri şu çaka çenli yglan edilmedi.
Muňa garamazdan, Türkmenistan täze ilat ýazuwyny geçirmegi planlaşdyrýar. Oktýabryň ortasynda türkmen häkimiýetleri 2022-nji ýylda ýurtda ilatyň we ýaşaýyş jaý gorunyň nobatdaky uçdantutma ýazuwynyň geçirilmeginiň planlaşdyrylýandygyny habar berdi.
Türkmenistanyň ilat sanyna degişli elýeterli iň soňky resmi maglumatlar 2006-njy ýyla degişli. Statistika baradaky döwlet komitetiniň 2006-njy ýylda çap eden 2000-2005-nji ýyllar aralygy boýunça statistik ýyllyk hasabatynda ýurduň ilatynyň sanynyň 2000-nji ýylda 5 million 369,4 müň adam, 2005-nji ýylda ilatynyň sany tas 1,5 milliona golaý köpelip, 6 million 746,5 müň adama ýetendigi aýdylypdy.
Türkmenistanda ilat ýazuwynyň geçirilmeginiň netijesinde yglan edilen iň soňky resmi sanlar 1995-nji ýyla degişli bolup, şonda ýurduň çäginde 4 million 481 müň adamyň ýaşaýandygy habar berilipdi.


c: text/html

text:
Türkmenistanda möwsümleýin gök-bakja ekinleriniň ýetişýän döwrüne garamazdan, ýurduň bazarlarynda bu harytlaryň bahalary günsaýyn gymmatlamagyny dowam etdirýär. Şeýle-de, türkmen häkimiýetleriniň ýurtda “azyk bolçulygynyň gazanylandygyny” ynandyrmaga synanyşýan pursady, Daşoguz welaýatynda polisiýa işgärleri ýerli ýaşaýjylara bakjalarynda ýetişdiren önümlerini satdyrman, olary bazarlardan kowýarlar.
Читайте также на русском
Häzirki wagt Daşogzuň bazarlarynda gök, miwe önümleriniň geçen ýylyň şu döwri bilen deňeşdirilende telim esse gymmatlandygyny görse bolýar. Mysal üçin, sebitde ýetişdirilýän “wolgograd” sortly pomidoryň bir kilogramynyň bahasy geçen ýyl 2 manat bolan bolsa, ol häzir 5 manatdan satylýar. Mundanam başga, demirgazyk welaýatyň bazarlarynda käşiriň bir kilogramy 7-10 manat, hyýaryň bir kilogramy 5 manat, ýerli almalaryň hem iň arzany 7-10 manat aralygynda satylýar.
Ýokarda beýan edilen ýagdaýlary ýurduň beýleki künjeklerindäki bazarlarynda hem synlasa bolýar.
Azatlyk Radiosynyň çeşmeleri bilen söhbetdeş bolýan ýerli daýhanlar möwsümleýin gök-miwe önümleriniň bahalarynyň gymmatlamagyna, beýleki ýagdaýlar bilen birlikde, ýylyň juda gurak gelmeginiň we suw üpjünçiligindäki bökdençlikleriň sebäp bolandygyny belleýärler.
Emma, döwlet mediasy ýurtda azyk önümleriniň bahalarynyň we durmuşyň yzygiderli gymmatlamagy barada dymyp, munuň deregine, ýurtda “azyk bolçulygynyň üpjün edilendigini” öňe sürüp, prezident Gurbanguly Berdimuhamedowy öwýän reportažlarynyň depginini güýçlendirýär.
Bu aralykda, Daşoguzda polisiýa ýerli ýaşaýjylaryň öz bakjalarynda ýetişdiren gök-miwe önümlerini satdyrman, olary bazarlardan çykaryp, kowýar. Azatlyk Radiosyna gowşan wideo ýazgyda “Daýhan bazarynda” polisiýa işgärleriniň aýal satyjylaryň üstüne kemsidiji sözler bilen gygyryp, olara berk daraşýan pursatlaryny synlasa bolýar.
Wideony ugradan daşoguzly häkimiýetleriň bu çärelere hiç hili düşündiriş bermeýändigini hem sözüne goşdy.
“Adamlar açlygyndan ölýärler. Howanyň gyzgynlygy 45 gradusdan hem aşýar. Adamlar maşgalalaryny eklejek bolup, jan edýärler. Bular bolsa, garşy çykýarlar” diýip, ol belledi.
Azatlyk Radiosynyň Daşogzuň häkimiýetlerinden we polisiýa wekillerinden bu ýagdaýlar boýunça kommentariýa almak synanyşyklary hiç hili netije bermedi.
Şol bir wagtda, ýurtda dowam edýän ýiti ykdysady krizisiň fonunda gök-bakja önümleri bilen birlikde, beýleki, esasan hem daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň bahalary gün-günden ýokarlanýar.
Daşoguzda daşary ýurtda öndürilen diş pastasy öň 2 manat bolan bolsa, häzir ol 18 manatdan satylýar. 0,5 litrlik “Baržomi” gazly suwunyň bahasy öň 5 manat bolan bolsa, häzir ol 46 manada deň.
Mundanam başga, soňky hepdäniň dowamynda Daşoguzda etiň bahasy 80% gymmatlap, ol 32 manatdan 58 manada çenli ýokarlandy.
Ýeri gelende bellesek, Türkmenistan dowam edýän ykdysady gowuşgynsyzlygyň hem-de azyk ýetmezçiliginiň fonunda, soňky bir ýylyň dowamynda azyk howpsuzlygyny üpjün etmek boýunça iki gezek pudagara topar döretmek barada karar kabul etdi.
Emma, birinji toparyň döredilmeginden sekiz aý, ikinjiden hem bir aý töweregi wagt geçendigine garamazdan, Türkmenistandaky krizisiň alamatlary has-da ýitileşdi, gytalýan we gymmatlaýan harytlar barada peýda bolýan maglumatlaryň yzy üzülmedi.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
105) Börü Kan (Mo-Kan) Kağan
Yayin Tarihi 6 Ekim, 2015
Kategori KAHRAMANLAR VE BİLGİNLER
Börü Kan (Mo-Kan) Kağan
Börü Kan (Mo-kan) ismini belki de şimdiye kadar pekçok kişi ilk defa duyuyor olabilir. Ama o da Türk tarihinin büyük kahramanları arasında yer almaktadır. Şanlı Kök Türk Devletimizin kurucusu Bumin Kağan’ın ikinci çocuğudur.
Türklerle alakalı bilgiler bakımından son derece zengin olan Çin kaynaklarının bildirdiğine göre; Börü Kan (Mo-kan) güçlü ve sağlam bir yapıya sahip olup, savaşmayı da çok seven, yakışıklı bir kişidir. Çince vesikalarda adı Mo-kan şeklinde kaydedilmişse de, biz Çincedeki “Mo” hecesinin Börü’ye yani Kurt’a karşılık geldiğini düşünüyoruz ki; Börü bilindiği üzere Türklerin efsanevi atasıdır. Bunun yanısıra Çin kaynaklarında adı anılan bütün Türk hükümdarlarının isminin ilk hecesi “Mo” ile başlar ki; bu da onların soyadlarını gösteriyor olmalıdır.
Börü Kan (Mo-kan) Kagan’ın dönemi Türk Devletinin her bakımdan zirvede olduğu bir çağdır. 553 senesinde, çok kısa bir hükümdarlıktan sonra ölen ağabeyi Kara Kagan’ın ardından tahta çıkan Börü Kan (Mo-kan), babası ve ağabeyi zamanındaki dış politikayı aynen devam ettirdi.
Yeri gelmişken burada “Kara” unvanının üzerinde de kısaca durmak istiyoruz. Bugün “kara” kelimesi hususunda değişik görüşler mevcuttur.Herşeyden önce eski Türkçede “kara” terimi bir renktir. Türk kültüründe“kara”nın manalarını şöyle bir sıralayacak olursak; bazan Türk masallarında eşit şekilde birbirinin karşısına konulmuş iki şahsiyet, “ak” ve “kara” diye adlandırılır. Ak Han, Kara Han gibi. Burada yeri gelmişken, belki de “Kara Han” adı üzerinde biraz durulmalıdır. Bilindiği gibi tarihimizde gerçek manada büyük, pekçok hakanın unvanı “kara”dır. Bir kere Oguz Kagan’ın babası, Uygur Türkçesi ile yazılmış olan Oguznâme’ye göre Ay Kagan iken, Batı Türklerinin rivayetlerinde Kara Han’dır. Mesela Kök Türk Kaganlığının kurucusu olan Bumın’ın herhalde büyük oğlu Kara Kagan (552-553) unvanını taşımakla beraber, devletin batısını teşkil eden ve On Okların idarecisi durumunda olan, İstemi’nin 576’da ölümünden sonra babasının vazifesini üstlenen oğlu Tardu’nun unvanı da Kara Çor’dur. Hatta 16. asırda bile Safevi hanedanlığının temel oymaklarından birisini teşkil eden Ustaclu beylerinden birinin adı da Kara Han’dır. Şimdiye kadar bu durum hiç göz önünde bulundurulmadığından Kara Kagan (Kara Han) unvanlı Türk beylerine hiç aldırış edilmemiştir.
Konunun araştırıcılarına yol göstermesi açısından, bu hükümdar unvanı üzerine de eğilmek lazım. Yani, eski Türkler (Kara Hanlılardan çok önceleri) idarecilerine durup-dururken “Kara” unvanını vermemişlerdir.Türk kültüründe yönlerin sıralamasına göre; doğu=gök veya yeşil (hayvanı ejderha), batı=ak (hayvanı bars veya tonga), güney=kızıl (hayvanısaksağan), kuzey=karadır (hayvanı yılan). İlim adamları, kosmografik manada “yagız yer” karanın (halkın), “yaşıl kök” ise tahtın (yani tör) işaretiydi,demektedir. Buna bağlı olarak, Kök Türkçe yazılı kitabelerden çıkan kesin bir netice vardır ki, “kara” tek başına halkı gösterir. Türkçede kara sıfatı aslında aşağı bir dereceyi değil, bilakis büyük, kudretli ve asil manalarını ifade eder. Eski Türk yazıtlarında, “gücün kaynağının halkın kendisi” olduğu bizzat üzerine basa basa vurgulanmaktadır. Ayrıca “kara”nın manaları arasında “kuvveti” ve “eskiliği” de saymakta fayda vardır. Ancak bizim için yeni olan, özellikle Kara Hanlı adı açısından bu isim, Türk devlet teşkilatına göre, kuzeyi gösterir ve eski Türklerdeki “kara” unvanlı beylerin büyük, asil, yüce kişiler olmalarıdır.
552’lerde Kök Türk Kaganlığının idaresini eline alan Börü Kan (Mo-kan) bu sırada dağılmış olan ve bir kısmı Çin’e sığınan Juan-juanları, Çin devleti üstünde baskı kurmak suretiyle ortadan kaldırmayı başardı. Kendilerini adam yerine koymayan bu halkın peşini, babası ve ağabeyi gibi o da bırakmamıştı. Çin kaynakları bu hususta şöyle bir hadiseyi zikreder: 555 yılında Çinlilere sığınmış olan Juan-juanları Batı Wei devletine elçiler göndererek ister. Bu hanedan, Türklerden çekindiği için 3000 Juan-juanı Kök Türklere vermek zorunda kalır. Bu arada şunu da belirtmek gerekir ki, Juan-juanlar ile Avarlar aynı halk değildir. Kök Türk Yazıtlarının Avarları ya da Aparları, herhalde Ak Hunlar idi. Dolayısıyla Avarlar, Juan-juanlardan farklı bir kavimdir. Artık bu tür yanlışlıkların tarihçiler tarafından yapılmaması lazım.
Börü Kan (Mo-kan) elinde bulundurduğu gücün çok iyi farkında olduğundan dolayı bunu kullanmasını bilmiştir. Aynı zamanda çok zeki bir devlet adamı olan Börü Kan (Mo-kan) Kagan, kendi devrinde, Çinlilerin sonraki zamanlarda Türklere karşı uyguladıkları böl ve yönet siyasetini mükemmel bir şekilde tatbik etti. 556’da emrindeki ordularla T’u-yü-hunların (Mogol-Tibet karışımı bir kavim olduğu söylendiği gibi, Türkçe konuşan bir halk oldukları hakkında da iddialar söz konusudur) üzerine yürüdü ve onları bozguna uğrattıktan başka, T’u-yü-hun hükümdarının karısıyla beraber pekçok esir ve hazinelerini de ele geçirdi. Ganimetin büyük bir kısmını komutanlarıyla, adamlarına dağıttı.
Doğuda, başta Çin olmak üzere birkısım yabancı ve Türk kavmine baş eğdirdikten sonra yönünü batıya çevirdi. Ama batı olaylarıyla onun adına amcası İstemi Yabgu ilgilendi. Börü Kan (Mo-kan) döneminin en önemli hadiselerinin arasında, bu sıralarda Asya İpek Yolu Ticaretinde mühim bir rol oynayan Ak-Hunların (ya da Avarlar) ortadan kaldırılması da yer alır. İstemi Yabgu aracılığıyla, Ak Hunlara karşı Sasanilerle işbirliği yapılmış ve bu Türk sülalesi sonuçta tarihe karışmıştır. Ak Hunların göçebe kesimini teşkil eden Uar-Hunlar 557’den önce kaçarak Avrupa’ya ulaşmıştır. Ak Hun-Avar hareketi Bizans’ta çok tesirli odu. Bu yüzden 11. asrın ortalarına doğru Doğu Anadolu’ya gelen Türkmenler bile Eftalit-Ak Hunlarla eş tutulmaktaydı.
Fakat Ak Hun topraklarının paylaşımı konusunda Sasanilerle anlaşmazlık zuhur edince, Kök Türklerin yeni bir diplomasi atağına geçtiklerini ve bu kez de İran’a karşı Bizans ile yakınlaştıklarını görmekteyiz. İki ülke arasında karşılıklı elçiler gidip-gelmiş ve neticede Kök Türk Kaganlığı ile Bizans imparatorluğu Sasanilere cephe almışlardır. Dolayısıyla Bizans ile İran arasında aşağı-yukarı
yirmi yıl kadar sürecek olan bir savaş çıktı ve böylece Sasani imparatorluğunun temelleri de zayıflayarak, Arap orduları karşısında başarısız oldular.
Bu sırada doğuda da mühim hadiseler oluyordu. 558-563 yılları arasında Çin’den Kök Türklere çeşitli vesilelerle elçiler gelmiş idi. Börü Kan (Mo-kan), Kuzey Ch’ilerle münasebetini kesmiş ve Kuzey Choularla ittifak yapmıştı. 563 senesinin aralık ayında Kök Türk ve Chou orduları Ch’i ülkesinin kuzey-batı kısmında bulunan Chin-yang şehrine hücum ettiler. Börü Kan (Mo-kan) bu sefere 100.000 kişilik bir kuvvet ile bizzat katıldı. 564’te Kuzey Choular,kendilerinden daha kalabalık olan Ch’ilere yenilince Börü Kan da (Mo-kan) onlarla uğraşmaktan vazgeçti. Ancak bu esnada Kök Türk ordusunun soğuğa yakalanması neticesinde epey zaiyat verildi.
Börü Kan (Mo-kan) döneminde özellikle de Çin’e kültürel önemlitesirlerde bulunulmuştur. Bilhassa Çin başkentlerinde budist Türkler için mabedlerin yapıldığı, şehirlerde Türkler gibi giyinilip, hareket edildiği yolunda bilgilere sahip bulunmaktayız.Kök Türk kitabelerinde “dört tarafa ordu sevk-eden kaganlar” arasında yer alan Börü Kan (Mo-kan) kendinden sonra gelenlere kuvvetli ve büyük bir devlet bıraktıktan sonra 572 senesinde öldü. Börü Kan (Mo-kan), hayatı boyunca birçok savaşa girmiş, başarılı dış siyaseti sayesinde ülkeleri birbirine düşürmüş, Çin sınırları dışındaki pekçok devleti hakimiyetine almış, Çin Denizinden Hazar’a kadar uzanan bir sahada söz sahibi olmuş, memleketini kuvvetlendirmiş, o zamanın en güçlü hükümeti olan Çin’i geçmiş ve zenginleştirmiş bir kişi olarak Türk tarihindeki önemli yerini almıştır.
Yerine kardeşi Taspar, Türk devletinin idaresini üstlendi. Maalesef Taspar’la beraber devletin üst kademesinde ve halk arasında da birtakım yozlaşmalar başladı. Bu durum da Türklerin ileride bir fetret devresine girmesinin başlangıcını teşkil etti.
Prof.Dr. Saadettin GÖMEÇ
Orkun, Sayı 59, İstanbul 2003
http://www.genelturktarihi.net/
Yorumlar
“105) Börü Kan (Mo-Kan) Kağan” yazisina 3 Yorum yapilmis
- TARİH /// Prof.Dr. Saadettin GÖMEÇ : Börü Kan (Mo-kan) Kağan | Strateji yorum tarihi 7 Ekim, 2015 21:42
-
Extinct yorum tarihi
13 Ekim, 2015 14:38
Toplum tüm anlamlarda (dil, ırk..) arılığını yitirdikçe sorunlarda baş göstermeye başlıyor. Sıralanabilecek tüm kıstaslarda arı ırkın yaratabileceği uygarlıklar ile ulaşabileceği, çok uzun süreler koruyabileceği (dışarıdan işgaller ile arı olmayan toplumların yaşadığı iç çatışma yok oluş nedenleridir) üstün yaşam düzeyi geçmişte var olmuştur. Dilerdim ki arılık yitirilmeseydi de ilkel olanlardan uzakta var olabilseydik.
-
Has Türkmen yorum tarihi
30 Ekim, 2017 10:15
MILLI SÜTÜNLERIMIZ
▶GÖKTÜRK(MEN) DÖWLETINIÑ HÖKÜMDARY
BÖRI KAN KAGAN
Böri Kan (Mo-kan) Kaganyñ adyny köpüñiz ilkinji gezek eşidýän bolmagyñyzam mümkin. Emma olam umumy türki milletleriñ taryhynyñ öwrenilmäge mynasyp iñ beýik milli gahrymanlarynyñ biridir. Böri Kan Kagan şan-şöhratly Göktürk döwletiniñ esaslandyryjysy Bumin Kaganyñ ikinji ogludyr.
Türki kowumlar bilen baglanyşykly maglumatlara juda baý bolan hytaý çeşmelerinde aýdylmagyna görä, Böri Kan (Mo-kan) berdaşly, sagdyn bedenli, pälwan we görmegeý şahsyýet bolupdyr.
Hytaý dilindäki çeşmelerde ady Mo-kan görnüşinde agzalýanam bolsa, “Mo” sözi hytaý dilinde “böri” ýagny “möjek” diýmegi añladýar. Bilşiñiz ýaly, böri göktürkleriñ legendar atasydyr. Şeýle hem hytaý çeşmelerinde agzalýan ähli hökümdarlarymyzyñ adynyñ başynda “Mo” sözi gelýär, megerem bu olaryñ “atasynyñ adyny” añladýan bolmaly.
Böri Kan (Mo-kan) Kaganyñ döwri türkmen döwletiniñ hemme taraplaýyn ösen derejelere ýeten wagty bolupdyr. 553-nji ýylda az wagtlyk hökümdarlyk edip aradan çykan agasy Gara Kaganyñ yzyndan tagta çykan Böri Kan kakasynyñ we agasynyñ alyp baran daşary syýasat doktrinasyny dowam etdirýär.
Ýeri gelende “Gara” diýen sözüñ üstünde az-owlak durup geçmek isleýäris. Häzirki wagtda “gara” sözi babatda dürli garaýyşlar öñe sürülýär. Ilki bilen köne türkmen dilinde “gara” sözi reñki añladýar. Medeniýetimizde “garanyñ” manylaryna ser salsak, käte ertekilerde biri-biriniñ garşysyna göreşýän iki şahsyýet “ak” we “gara” diýip atlandyrylýar. Meselem Ak Han, Gara Han. Belki-de “Gara Han” diýlen at hakynda mazalyja oýlanmak gerek. Bilşiñiz ýaly taryhymyzda sözüñ hakyky manysynda beýik şahsyýetler bolan birnäçe kaganyñ tituly “Garadyr”. Mysal üçin Oguz Hanyñ kakasy uýgur dilinde ýazylan “Oguznamada” Aý Kagan diýip tutulsa, günbatarda ýaşaýan türki taýpalaryñ rowaýatlarynda Gara Han diýip ýatlanýar. Ýa bolmasa Göktürk kaganlygynyñ esaslandyryjysy Bumıniñ uly ogly Gara Kagan (552-553) bilen birlikde, döwletiñ günbataryna wekilçillik edýän we On Oklaryñ dolandyryjysy bolan Isteminiñ 576-njy ýylda aradan çykandan soñra kakasynyñ ornuna geçen Tardunyñ tituly hem “Gara Çor” bolupdyr. Hatda XVI asyrda-da Sefewi hanedanlygynyñ düýbüni tutan esasy türkmen oýmaklarynyñ (taýpalarynyñ) biriniñ baştutanlygyny eden ustaçly begleriniñ biriniñ ady hem Gara Han bolupdyr. Häzirki wagta çenli bu ýagdaý gözden sypdyrylansoñ Gara Kagan (Gara Han) titulyny göteren türkmen beglerine hem üns berilip durulmandyr. Gozgan meselämizi içgin öwrenmek isleýänler bu hökümdar titulynyñ üstünde durup geçmekleri gerekdir. Dogrusyny aýtsak, gadymy türkmenler (Garahanly türkmenlerden has öñler) hökümdarlarynyñ hemmesine “Gara” titulyny beräýmändirler.
Umumy türk medeniýetinde ugurlar şeýle atlandyrylýar: gündogar ~ gök ýa-da ýaşyl (aždarha), günbatar ~ ak (bars), günorta ~ gyzyl (garasar guşy), demirgazyk ~ gara (ýylan).
Alymlar kosmografik manyda “ýagyz ýer” (goñras ýer) garanyñ (halkyñ), “ýaşyl kök (gök)” bolsa tagtyñ (ýagny tör) alamaty bolandygyny aýdýarlar. Eger bu şeýle bolýan bolsa, göktürkmen ýazuw ýadygärliklerinden şu netijäni çykarmak bolýar: “gara” sözi ýeke-täk manyda “halk” diýmekligi añladýar. Dilimizde-de gara sypaty pes derejäni añladyp duranok, gaýtam beýik we kuwwatly manylarynda gelýär.
Gadymy türki çeşmelerde “güýjüñ çeşmesiniñ halkyñ özüdigi” barada nygtap-nygtap ýazylýar. Aýratynam “garanyñ” manylarynyñ arasynda “kuwwaty” we “köneligi” ýatdan çykarmazlyk gerek. Emma biziñ üçin täze bolan, hususanam Gara Hanly ady nukdaýnazaryndan bu at türki döwlet apparatynda demirgazygy añladypdyr we gadymy türkmenlerdäki “gara” titulyna dalaşgärlik etjek begler beýik, asylzada we belent mertebeli adamlar bolmaly eken.
552-nji ýylda Göktürk kaganlygynyñ başyna geçen Böri Kan Kagan şol wagt çar tarapa pytran we bir bölegi Hytaýa sygynan juan-juanlary Hytaý döwletine syýasy gysyşlary etmek arkaly ýok etmegi başarýar. Göktürkleri adam hasabynda görmedik bu kowuma kakasynyñ we agasynyñ edişi ýaly Böri Kan Kagan hem rahatlyk bermändir.
Hytaý çeşmeleri muny şeýle ýatlaýar. 555-nji ýylda Böri Kan hytaýlylardan dalda islän juan-juanlary Günbatar Weý döwletine ilçi ugratmak arkaly özüne berilmegini isleýär. Bu hanedan göktürkmenlerden çekinýändigi üçin juan-juanlary olara bermäge mejbur bolýar.
Şu ýerde bir zady belläp geçmek gerek: juan-juanlar bilen awarlar bir kowum däldir. Göktürk ýazgylarynda agzalýan awarlar we aparlar ak hunlardyr. Awarlar juan-juanlardan düýbünden başga kowumdyr. Taryhçylaryñ indi şular ýaly ýalñyşlyklary goýbermezligi gerekdir.
Böri Kan Kagan tabynlygyndaky güýçleri ýerlikli ulanmagy başarypdyr. Şol bir wagtyñ özünde hytaýlylaryñ soñky döwürde göktürkmenlere garşy ulanan “agzyny alart-da höküm sür” syýasatyny ussatlyk bilen ulanypdyr.
556-njy ýylda tu-ýü-hunlaryñ (mongol-tibet garyşykly kowum bolandyklary barada çaklamalaryñ bolşy ýaly, türki dilli kowumdyklary barada hem çaklamalar bar) üstüne goşun çekýär we olary derbi-dagyn etmeginden başga-da, tu-ýü-hun hökümdarynyñ aýaly bilen birlikde ençeme ýesirleri we genji-hazynalary edinýär. Oljanyñ ep-esli bölegini serkerdelerine, ýakyn adamlaryna paýlaşdyrýar.
Gündogarda Hytaý bilen birlikde birnäçe döwletleri we kowumlary göktürkmenlere bakna edenden soñra, ýüzüni günbatara tarap öwürýär. Emma günbatar meselelerine Böri Kan Kaganyñ adyndan onuñ kakasynyñ dogany Istemi Ýabgu jogap berýär. Böri Kan döwrüniñ iri wakalarynyñ biri-de şol wagtlar Aziýa Ýüpek ýolunyñ söwda gatnaşyklarynda möhüm rol oýnan Ak hunlaryñ-awarlaryñ ýok edilmegidir. Istemi Ýabgu Ak hunlara garşy Sasanylar bilen hyzmatdaşlyk edýär we netijede başga bir türkmen kowumy bolan Ak hunlaryñ döwleti taryhyñ çañly sahypalaryna siñýär. Ak hunlaryñ çarwa gatlagyny düzen ýuar-hunlar 557-nji ýyldan öñ gaçyp özlerini Ýewropa atýarlar. Ak hun-awar hereketi Wizantiýada juda täsirli bolýar. XI asyryñ ortalarynda Gündogar Anadola gelen türkmenler eftalit-ak hun akymynyñ dowamydyr (Türkiýede ýaşaýan türkmenleriñ abdal taýpasynyñ asly ak hunlardan gelip çykýar). Emma Ak hunlaryñ ýerleriniñ paýlanyşygynda Sasanylar bilen oñuşmadyk Göktürkler başgaça diplomatik hüjüme geçýärler we Eýrana garşy Wizantiýa bilen dil birikdirýärler. Iki ýurduñ arasynda garşylyklaýyn ilçiler gidip-gelýär, netijede Göktürk kaganlygy bilen Wizantiýa imperiýasy Sasanylara garşy uruş yglan edýär. Wizantiýa bilen Eýranyñ arasynda bir ýyla golaý dowam eden uruşda Sasany imperiýasy çagşamagyñ bäri ýanyna gelýär. Bu bolsa olaryñ arap goşunlarynyñ garşysynda şowsuzlyga uçramagyna getirýär.
Şol wagtlar gündogarda-da möhüm hadysalar bolup geçýärdi.
558-563-nji ýyllarda Hytaýdan Göktürklere dürli maksatlar bilen ilçiler gelýärdi. Böri Kan Kagan Demirgazyk Çi döwleti bilen gatnaşygyny kesip Demirgazyk Çou döwleti bilen hyzmatdaşlyga girýär. 563-nji ýylyñ dekabr aýynda Göktürkmen döwletiniñ we Çoularyñ birleşen goşuny Çi ýurdunyñ demirgazyk-günbatarynda ýerleşen Çin-ýang şäherine hüjüm edýär. Bu ýörişe 100.000 adamlyk goşun bilen Böri Kan Kaganyñ hut özi gatnaşýar. 564-nji ýylda Demirgazyk Çou özlerinden has güýji agdyk bolan Çi döwletine ýeñilenden soñra Böri Kan hem olar bilen gidişmegini bes edýär. Edil şol wagtam sowuk zerarly Göktürk goşuny uly ýitgä uçraýar.
Böri Kan Kaganyñ döwründe Hytaý medeni taýdan göktürkmenlerden juda köp täsirlenmeleri alýar. Hususanam Hytaýyñ esasy şäherlerinde buddist türkiler üçin ybadathanalar gurlupdyr, şäherlerde göktürkmenler ýaly geýinilipdir we hereket edilipdir.
Göktürk ýazuw ýadygärliklerinde “çar tarapa leşger dartan kaganlaryñ” hatarynda ýatlanýan Böri Kan özünden soñky geljek hökümdarlara güýçli we beýik döwlet galdyryp, 572-nji ýylda aradan çykýar. Böri Kan Kagan ýaşan döwründe birnäçe uly söweşleri başdan geçirýär. Üstünlikli daşary syýasaty ýöretmek bilen birlikde birnäçe ýurtlary biri-birine garşy küşgürýär, Hytaýyñ çäklerinden daşardaky ençeme döwletleri öz golastyna salýar. Hytaý deñzinden Hazar deñzine çenli aralykda hökmüni ýöredýär, döwletiniñ güýjüne güýç goşýar we şol wagt dünýäniñ iñ güýçli döwletleriniñ biri bolan Hytaýdan ozduryp umumy türk taryhyndaky mynasyp ornuny almagy başarypdyr.
Böri Kandan soñra tagta geçen Tasparyñ döwründe gynansakda, döwletiñ ýokarky gatlaklarynyñ we halkyñ arasynda birnäçe agzalalyklar ýüze çykyp başlaýar. Bu ýagdaý bolsa göktürkmenleriñ gelejekde pese gaçyş döwrüne gadam basmagynyñ başlangyjy bolýar.
Professor Saadetdin GÖMEÇ.
“Orkun” žurnalynyñ 59-njy sany,
Stambul-2003.
Terjime eden: © Has TÜRKMEN.
Yorum yap


text:
Ýurdumyzyň ähli ugurlarda ösüşleriň röwşen ýoly bilen okgunly öňe gitmeginde bilim ulgamyna möhüm orun degişlidir. Edil ýeriň öz okunyň daşyndan aýlanyşy ýaly, dünýä, durmuş, döwletler hem jemgyýetler bilim bilen aýlanýar. Adam ömri hem bilim bilen berk baglydyr. Hatda adamzat uzak müňýyllyklaryň dowamynda gazanan ähli üstünliklerine bilim arkaly ýetipdirler. Kyn işleri aýan etmegiň ýollary bilim bilen açylýar. Dünýäde açylmadyk syrlara ýetmegiň ýollary hem bilim bilen açylýar.
Ine, şunuň üçin hem döwletimizde bilim ulgamyna aýratyn orun degişlidir. Döwlet Baştutanymyzyň ýurt başyna gelen ilkinji gününden aýratyn üns beren meseleleriniň biri-de ýurdumyzda ýaşlara bilim berlişiniň hilini kämilleşdirmek bolupdy. Has dogrusy Arkadag Prezidentimiziň ýolbaşçylygynda ýurdumyzda ýaşlaryň ukyplaryny we zehinlerini ýüze çykarmagy, geljekki hünärini seçip almagy, döwrebap bilime eýe bolmagy, dünýägaraýşyny yzygiderli giňeltmegi üçin ähli zerur şertler döredilýär. Hormatly Prezidentimiziň belleýşi ýaly, häzirki wagtda ýaş türkmenistanlylaryň hemmetaraplaýyn bilim almaga, diňe bir Türkmenistanyň okuw mekdelerinde däl, eýsem dünýäniň iň gowy ýokary okuw mekdeplerinde hem dürli hünärlere eýe bolmaga mümkinçilikleri bar.
Ýurdumyzyň bilim ulgamyndaky amala aşyrylýan bilim özgertmeleri dogrusynda aýdanymyzda bolsa, 2007-2013-nji ýyllar aralygynda ilkinji tapgyr hökmünde bilim ulgamynda düýpli özgertmeler amala aşyryldy. 2013-nji ýylyň mart aýynda hormatly Prezidentimiz “Türkmenistanda on iki ýyllyk umumy orta bilime geçmegiň Konsepsiýasyny tassyklamak hakynda” Karara gol çekdi. 2013-2014-nji okuw ýylyndan başlap hem Türkmenistanyň umumy orta bilim berýän mekdeplerinde okuwyň möhleti 12 ýyla uzaldyldy.
Türkmen ýaşlary, mekdep okuwçylary hormatly Prezidentimiziň edýän aladalaryna mynasyp jogap bermäge çalyşýarlar. Her ýylda mekdep okuwçylarynyň ýüzlerçesi halkara derejesinde geçirilýän bilim bäsleşiklerinde, sport ýaryşlarynda ýokary üstünlikli çykyş edip, ýurdumyzyň abraýyny belende galdyrmagy başarýarlar. Dürli halkara internet bäsleşiklerinde hem ýokary netijeleri gazanýarlar.
2018-nji ýylyň ýanwar aýynyň 8-16-sy aralygynda Gazagystan Respublikasynyň Almaty şäherinde matematika, fizika we informatika dersleri boýunça 14-nji Halkara Žautykow olimpiadasy geçirildi. Bu abraýly Halkara bäsleşigine ýurdumyzyň zehinli mekdep okuwçylaryndan saýlanan 2 topar, jemi 14 okuwçy gatnaşyp, şolardan 6 okuwçy Aýratyn zehinli çagalaryň Saparmyrat Türkmenbaşy adyndaky Döwlet mekdep-internatynyň okuwçylary gatnaşyp, bäsleşikde üstünlikli çykyş etdiler. Halkara bäsleşikde matematika dersi boýunça bu mekdep-internatyň 11-nji synp okuwçysy Jepbar Asgarow kümüş medala, 10-njy synp okuwçysy Kadyrberdi Atabaýew bürünç medala mynasyp boldular. Bularadan başga-da bu mekdep-internatyň okuwçylary Mendeleýew adyndaky Halkara himiýa olimpiadasynyň baýrakly orunlaryna eýe boldular, Döwlet mekdep-internatyň 11-nji synp okuwçysy Weliýew Nurmuhammet Gazagystan Respublikasynyň Almaty şäherinde aprel aýynyň 12-15-i aralygynda geçirilen “INFORMATRIX-ASIA 2018” atly halkara taslama bäsleşigine matematika (1 sany) dersi boýunça “Algebraik meseleleri çözmegiň käbir geometrik usullary” taslamasy bilen hem-de informatika dersinden (2 sany) 11-nji synp okuwçylary Hanalyýew Hanaly “Onlaýn synag”, Çaryýew Gurbanmyrat “Akylly gapy” atly taslamasy bilen altyn medalyň ýeňijileri diýlip yglan edildi.
Bilim ýoly – bagt ýoly! Bagt ýolunda, bagtyýarlyk döwründe tutulýan toýlar gutly-mübärek bolsun! Uçurym ýaşlara ýetip gelýän döwlet synaglarynda, geljekki durmuş ýollarynda uly üstünlikleri arzuw edýäris. Ýaşlaryň alnyndan ak Gün bolup dogan hormatly Prezidentimiziň jany sag, ömri uzak, il bähbitli tutumly işleri mundan beýläk hem rowaç bolsun!


text:
Owgan resmileri “Talyban” söweşijileriniň ýurt boýunça gurnalan hüjümlerde hökümetiň 40-dan gowrak howpsuzlyk işgärini öldürendigini aýdrýarlar.
Jeňçiler 9-njy iýunda Gunduz welaýatynyň Kalaýy-Zal etrabynda üç sany barlag nokadyna zabt edip, ýerli polisiýanyň azyndan 25 ofiserini öldürdiler diýip, goňşulykdaky Ymam Sahyb etrabynyň gubernatory Amanaddin Kureşi aýtdy.
Kureşi çaknyşyklar mahalynda sekiz jeňçiniň öldürilendigini, dokyz jeňçiniň bolsa ýaraly bolandygyny hem belledi.
Günbatardaky Hyrat welaýatynda “Talyban” jeňçileri Zawol etrabyndaky bir barlag nokadyna hüjüm edende azyndan 17 esger öldürildi diýip, welaýat gübernatorynyň sözçüsi Jelani Farhad aýtdy.
Farhad hüjümde azyndan 13 adamyň ýaraly bolandygyny hem sözüne goşdy.
Bu hüjümler “Talybanyň” Eýd-al-Fitr baýramçylygy mynasybetli üç günlük ýaraşyk yglan eden wagtyna gabat geldi.


text:
Şahsy gigiÿenamyz
Ýazylan wagty: 30 сентября 2018 Ýazan Mayichka
Saglygymyz üçin şahsy arassaçylygymyza üns berilmelidigi hemmämize mälimdir. Gadymy döwürlerden bäri peýdalanylýan arassaçylyk serişdeleriniň biri hem sabyndyr. Eýsem, sabyn bedenimizdäki kiri nädip aýyrýarka?! Aslynda, sabynyň mikroby ýok ediji häsiýeti ýok. Adatça, derimizde guran der, dürli bakteriýalar, bedenimizden çykan ýaglar we tozan bolýar. Sabyn köpürjikleri olaryň derimizden aýrylmagyny üpjün edýär. Suw bilen ýagy (islendik görnüşini) şol bir gaba guýsaňyz, bir-birine garyşmaýandygyny görersiňiz. Sebäbi, suw we ýag molekulalary bir-birini itýär. Elimiz diňe suw bilen ýuwlanda, deridäki ýag gatlagy suwuň derä degmegine päsgelçilik berýär we talabalaýyk arassaçylyk bolmaýar. Sabyn köpürjigi ýagy we onuň ýüzündäki ähli kiri aýyrýar. Sabynyň ylym dünýäsine mälim bolan taryhy 2000 ýyldan hem gowrakdyr. 4000 ýyl ozal bolsa, käbir ösümligiň külüniň arassaçylyk üçin peýdalanylandygy aýdylýar. Sabyn ähli döwürde-de arzan we aňsatlyk bilen tapylýan zatlardan taýýarlanypdyr. Rimliler sabyny hek daşyny gyzdyryp, ony agajyň külleri bilen garyşdyrypdyrlar. Emele gelen çal reňkli hamyra ýag guýup, ony birnäçe sagat gaýnadypdyrlar. Şonuň netijesinde goňur reňkli gaty sabyn emele gelipdir. Ol kesilip, arassaçylyk serişdesi hökmünde ulanylypdyr.Her sabynda aşgar maddasy we ýagyň goşundysy bar. Häzirki wagtda aşgar hökmünde hekiň ýerine kaustik maddasy ulanylýar. Şeýle hem sygyrdan, goýundan alnan doň ýaglar, hurma, pagta we zeýtun ýaglary ulanylýar. Sabyn molekulalarynyň bir ujy ýagy, beýleki ujy suwy özüne çekýär. Ellerimizi owkalanymyzda ýag we derimizdäki kir bilen bilelikde bakteriýalar hem bölünýär. Sabyn molekulalary bu ýagly kirleri gurşap alyp, suw bilen bilelikde derimizden aýrylmagyny üpjün edýär. Häzirki wagtda bolsa, sabynyň düzüminde käbir goşundylar – reňklendirijiler, hoşboý yslar, bakteriýa aýryjy maddalar bar. Arassaçylyk serişdesine kaustik ýerine kaliniň goşulmagy bilen suwuk sabyn taýýarlanýar.
Okalan sany: 22 Jogaplar: ( 0 )


text:
9-njy oktýabrda Daşoguzdaky çagalar baglarynda aýlyk tölegleriniň 10 esse gymmatlanyp 8 manatdan 80 manata göterilendigi habarlary geldi. Ene-atalar çagalaryny alyp gitmäge gelenlerinde terbiýeçiler bu täzeligi olara habar berdiler. Muňa razy gelmeýän ene-atalar welaýat bilim bölümine garşy gurnalan nägilelik ýörişinde, welaýat bilim ýolbaşçysy ola...
Awtor:
nazaroff
(Talyp)
|
Kategoriýa: Habarlar |
19.10.2017 14:55
Gyzgyn, Turkmence, Sosiyal, interaktiw, sayty, Turkmen, Türkmen, Türkmenistan, Turkmenistan, Türkmençe, Sosiýal, saýty
(#77)


text:
Ene dogasy
Käbe imamyndan nädip Käbä imam bolandygyny sorapdyrlar, olam men gaty erbet çagadym, ejemiň gaharyny getirýän ekenim, ejemem maňa gaharlananda “ Hernää Käbäň imamy bolaýansyň” diýip gygyrýan eken….
Gadyrly ene-atalar elbetde durmuşda herhili kynçylyklar bar, asyl bu kynçylyklaryň hötdesinden gelip bilýän ýeňýändir. Käwagt çagalara gaharymyz gelende agzymyzdan çykýan sözleri bilmän galýas. –Ýok bol, gözüm görmesin, dogulman geçenn, ýerçeken, doýdum sendenn…we başgada sanawermeli. Belkide soňundan ökünýäseem.
Geliň Agzymyzdan çykýan sözlere üns bereliň we birden “kabul edilâyse “ diýip pikirleneliň. Ya-da gaharymyz gelende bu sözlerii “ hernä doktor, alym , ile güne , watana…..wepaly çaga bolaýansyň” ýaly sözler bilen çalyşalyň.


text:
Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet muzeýinde «Bilimli nesil – kuwwatly Watan» atly sergi gurnaldy
2018-nji ýylyň 31-nji awgustynda sagat 15:00-da Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet muzeýinde Bilimler we talyp ýaşlar güni mynasybetli gurnalan «Bilimli nesil – kuwwatly Watan» atly serginiň dabaraly açylyşy boldy. Dabara Watanymyzyň tanymal adamlary, döredijilik işgärleri, ýokary we ýörite orta okuw mekdepleriniň mugallymlarydyr talyplary gatnaşdylar.
Hormatly Prezidentimiziň yglan eden «Türkmenistan – Beýik Ýüpek ýolunyň ýüregi» ýylymyz taryhy wakalara beslenip, dürli döwlet derejeli çäreler yzygiderli dowam edýär.
Türkmenistan bagtyýar çagalygyň hem geljege ynamly garaýan ýaşlaryň ýurdudyr. 1-nji sentýabr – Bilimler we talyp ýaşlar güni Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüniň ajaýyp senesidir. Bilim – paýhasly pederlerimiziň geljek nesillere galdyran iň gymmatly mirasydyr. Berkarar döwletimizde türkmen ýaşlarynyň dünýä ülňülerine laýyk gelýän derejede bilim almaklary üçin ähli şertler döredilýär.
Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet muzeýinde hem Bilimler we talyp ýaşlar güni mynasybetli muzeý gaznasynda saklanylýan milli gymmatlyklarymyzdan «Bilimli nesil – kuwwatly Watan» atly sergi gurnaldy.
Sergide milli gymmatlyklarymyz bilen bir hatarda zergärlerimiziň ajaýyp sungat eserleri, hormatly Prezidentimiziň bilim baradaky aýdan pähimli sözleriniň ýazgylary, täze okuw kitaplary, tebigat ylymlary bilen baglanyşykly muzeý gymmatlyklary, barlaghana enjamlary, şeýle hem ýurdumyzda ylym-bilim ulgamynda amala aşyrylýan, taryhy işleri beýan edýän ýazgylar we XX asyra degişli fotosuratlar görkezilýär.
Dabarany Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet muzeýiniň Tebigat bölüminiň müdiri Enejan Altyýewa gutlag sözi bilen açdy we alyp bardy.
Dabara «Ahal durmuşy» gazetiniň bölüm redaktory Dürnabat Aşyrowa, «Türkmenistan» gazetiniň bölüm redaktory Ysmaýyl Tagan, Döwletmämmet Azady adyndaky Türkmen milli dünýä dilleri institutynyň Pedagogika we psihologiýa kafedrasynyň mugallymy Ogulsabyr Berdiýewa, Magtymguly adyndaky Türkmen döwlet uniwersitetiniň Zoologiýa kafedrasynyň mugallymy Suraý Gurbanowa, «Mugallymlar gazetiniň” habarçysy Rüstem Hojageldiýew, «Нейтральный Туркменистан» gazetiniň bölüm redaktory Ýelena Dolgowa gatnaşdylar. Örän gyzykly hem täsirli çykyşlar edilip, şowhunly el çarpyşmalar bilen garşylandy.
Şeýle-de Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet muzeýiniň Aşgabat şäher Baş bilim müdirligi bilen bilelikde geçiren bäsleşiginiň jemleri jemlenip, bäsleşikde ýeňiji bolan mugallymlara gymmat bahaly sowgatlar gowşuryldy.
Şondan soň dabara gatnaşyjylar Döwlet muzeýinde gurnalan «Bilimli nesil – kuwwatly Watan» atly sergä aýlanyp gördüler, muzeýiň işgärleriniň gyzykly hem täsirli gürrüňlerini diňlediler.


text:
Mundan dört gün ozal gadymy Amul galasyndan badalga alan, Beýik Ýüpek ýolunyň ugry bilen geçirilýän halkara awtorallisi şu gün günüň ikinji ýarymynda pellehanada – Hazaryň gözel kenary bolan Awaza milli syýahatçylyk zolagynda jemlendi. Halklary jebisleşdirýän, täze gatnaşyklara ýol açýan bu awtoralli özboluşly ýakymly ýatlamalara baý bolup, halkymyzyň şöhratly taryhynyň sahypalarynda ebedilik orun aldy.
Bilşimiz ýaly, «Amul – Hazar 2018» halkara awtorallisi tapgyrma-tapgyr geçirilip, umumy uzynlygy 1571 km-e barabar bolan marafondan ybarat bolup durýandygyny ozalam belläp geçipdik. Ýaryşlar jemi 4 tapgyrda boýunça alnyp barlyp, bu bellenen marşrutyň ugrunda 4 sany düşelge dikeldildi. Ähli amatlyklary göz öňüne tutulan bu düşelgeler ýurdumyzyň iň gözel künjeklerinde, garagumyň jümmüşinde, ajaýyp türkmen sährasynyň eteginde guruldy. Munuň şeýle bolmagy, diňe bir ýaryşyň üstünlikli geçirilmegini maksat edinmän, eýsem ozaldanam görenleri haýranda, görmedikleri armanda goýýan türkmen ajaýyplyklaryny dünýä äşgär etmekde uly orny eýeleýär. Olardan, türkmen tebigatynyň haýran galdyryjy täsinliklerini, Garagum ýalkymyny, Altyn asyr türkmen kölüniň ajaýyplyklaryny, Gyzylgaýanyň al öwsüp duran gaýalaryny, dünýä jahankeşdelerini haýrana goýýan Awazanyň gözelliklerini bellemek ýerliklidir.
Dünýäde ägirt uly çölleriň biri hasaplanylýan Garagum çölüniň aňňat-aňňat çägeleriň, belentli-pesli alaňlaryň üstünden düşýän «Amul – Hazar 2018» halkara awtorallisiniň marşruty hiç bir türgenem ahmal goýmadyk bolsa gerek. Çöl syrlaryny bilmeýänlere Garagum syrly sandyk bolup görünen bolmagy biçeme däl. Bu barada türgenler ýaryşyň media toparlaryna berýän beýanatlarynda, geçilen ýollaryň ýeňil bolmadygyny, onuň dürli kynçylyklardan ýüküniň ýetikdigini belläp geçýärler, muňa garamazdan, türkmen tebigatynyň owadan keşbi her bir kynçylygy bökdençsiz geçmäge ruhlandyrýar diýip, nygtaýarlar.
Hawa, synlanyňda kalbyňa aram berýän türkmen tebigatynyň gözelliginiň özi birzada degýär. Dürli ýurtlardan bu awtorallä gatnaşan türgenleriň bu babatdaky ýürek buýsançlary gursagyna syganok. Aýdyşlaryça, islendik bir habary her bir adamyň ortaça 10 adama ýaýratmaklyk ukyby bar. Bu göz bilen görülen gözellikler, bu täsirler, bu ýakymly ýatlamalar her bir türgeni öz ülkesine baransoňam biperwaý goýmasa gerek. Şeýle bolanda bolsa, türkmen halkynyň şöhraty has-da artyp, Türkmenistan ady dillere dessan bolar.
Ýaryşyň netijeleri barada aýdanymyzda, dogrusy, ýeňil bolmadyk menzilleri söküp, ähli çöl kynçylyklaryna döz gelip arzyly pellehana gelen her bir türgeni, her bir ekipažy ýeňiji diýip görkezse bolar. Aslynda hem, ýaryşy geçirmekde baş maksat – halklary jebisleşdirmek, täze hyzmatdaşlyklara ýol açmak, gelýän myhmanlary mähirli garşylap, olary ýurdumyzyň gözel künjekleri bilen tanyş etmek bolup durýar. Ýöne, ýaryş ýaryş bolýar. Umumy netije boýunça bu ugurda ähli ýurtlaryň tejribesi ýetik türgenler bilen bir hatarda Türkmenistan döwletimiziň awtoralli ekipažy hem ýokary netijeleri görkezip, sport jemgyýetiniň ýokary bahalaryna mynasyp boldy. Türkmen toparlarynyň ikisi: Hojaguly Annamämmedow we Gaýgysyz Akmyradow (№100 — MINI — T1 1.2) hem-de Guwanç Hommadow we Rejepnyýaz Annaberdiýew (№104 — TOYOTA — T2 2.2) öz derejelerinde üçünji orny eýelediler.
Awtorallä gatnaşyjy toparlaryň ählisi-de ozaldan kämillige ýeten toparlar. Türkmenistanyň bolsa, heniz Awtomobil sporty federasiýasynyň döredilenine köpwagt geçmedigem bolsa, birnäçe bu ugurda tejribeli döwletleri yzda galdyryp, baýrakly 3-nji ýeri eýelemegi guwandyrjy ýagdaý. Muňa bolsa eziz Arkadagymyzyň sport ulgamyny ösdürmek babatdaky bimöçber aladalarynyň miwesi diýsek, hakykatdan daş düşmeris.
Beýik Ýüpek ýolunyň döwrebap keşbi bolup, taryhy gaýtadan janlandyran «Amul – Hazar 2018» halkara awtorallisiniň toýy bu gün Hazaryň gözel kenarynda, Awaza milli syýahatçylyk zolagynda dikeldilen arzyly pellehanada tutuldy. Gatnaşyjylaryň, türgenleriň buýsanç alamatlaryna beslenen dabara ýatdan çykmajak duýgulara baý boldy. Olaryň içinde Awazanyň göz gamaşdyrýan gözelliklerine teşne bolup gelenleri-de az däl. Mahlasy, bu halkara awtoralli dünýä jemgyýetçiliginiň ünsüni Türkmenistana gönükdirip, oňyn seslenmeleriň özenini düzer.
«Milli goşun».


text:
LAICE
Koreýanyň LAICE Electronics şereketi gorag wideo gözegçilik ulgamlary üçin hünärmen çözgütlerini işläp taýýarlamak we öndürmek boýunça öňdebaryjylaryň biri bolup durýar. Ol 2004-nji ýylda Seulda, wideo signallary işlemek we ýapyk telewideniýe (CCTV) ulgamlary üçin wideo kameralary işläp taýýarlamak çygrynda uly tejribeleri bolan inženerler we hünärmenler tarapyndan esaslandyryldy.
LAICE şereketiniň işiniň esasy şygary: “Müşderileriniň rowaçlygy üçin iň gowy çözgütleri teklip edýän şereket”. Şonuň üçin hem, müşderileriniň isleglerinden ugur alyp, şereket iň gowy önümleri öndürmek, önümçiligiň hilini we hyzmatlaryň derejesini ýokarlandyrmak üçin hiç hiçan tagallalaryny gaýgyrmaýar.
Iň döwrebap elektron komponentleriň, innowasion tilsimatlaryň we konstruktor çözgütleriniň ulanylmagy, önümiň hiliniň berk gözegçiligi, döwrebap owadan dizaýn – bularyň ählisi LAICE şereketine integrirlenen CCTV çözgütlerini üpjün edýän dünýä belli brendler bilen hyzmatdaşlyk gurmaga mümkinçilik beren esasy üstünlik düzüjileridir.
LAICE enjamlarynyň nomenklaturasyna adaty gurluşly wideo kameralar, içki we daşky gözegçilik üçin niýetlenen gümmezli kameralar, IG yşyklandyryjyly silindriki kameralar, gümmezli ýokary tizlikli kameralar girýär. Mundan başga-da, şereket LED monitorlary we aksesuarlary öndürýär. Ýakyn wagtda şereket tygşytly synpa degişli sifrli ýazyjylaryň, HD-SDI (SMPTE292M prtotokolynyň goldawy) ýokary şekil hilli wideo kameralar tapgyrlarynyň, şeýle-de, ulanylýan enjamlaşrylyşynyň häsiýetlerine we funksional mümkinçiliklerine uly talaplaryň bildirilýän wideo ulgamlary üçin hünärmen ýazyjylaryň (rekorderleriň) köpçülikleýin önümçiligine başlar.
LAICE şereketi, onuň önümleri we tilsimatlary hakynda has giňişleýin maglumat almak üçin: http://laice.su/


text:
Joşgunlar (emosiýalar) we duýgular
Ýazylan wagty: 08 августа 2018 Ýazan Mayichka
Joşgunlar (emosiýalar) we duýgular – munuň özi adamyň töwerekdäki zatlara we öz-özüne bolan özboluşly gatnaşyklarydyr. Olar adamyň akyl ýetirişinden we işinden aýrybaşga bolman, onuň iş pursatynda döreýär we onuň gidişine täsir edýär. Suwsan adamyň içen bir pyýala suwy ony gandyrýar, lezzet berýär. Eger suwsamaýan adamyny suw içmäge mejbur etseň, onda närazylyk dörär, gaharlanar. Saz diňlemek ýakymly, ýöne konsert has uzaga çekse, adam ýadaýar, ünsi sowulýar. Duýgular we joşgunlar dünýäsi örän çylşyrymly we köptaraplydyr. Biziň duýgularymyz iki wezipäni: signal berijilik we dolandyryjylyk wezipelerini ýerine ýetirýär. Şahsy we jemgyýetçilik durmuşynyň täze şertleri täze duýgularý döredýär. Bu şertler häsiýeti we manysy boýunça täze-täze syzmalaryň, duýgularyň döremeginiň çeşmesidir. Dünýaniň ilkinji kosmonawty Ý.A.Gagariniň ilkinji gezek kosmosa uçuşynda onuň başdan geçiren duýgularyny ondan ozal hiç kim başdan geçiren däldir. Jemgyýetçilik gatnaşyklarynyň, durmuş şekiliniň üýtgemegi täze joşgunly ýagdaýy, şahsyýetde täze joşgunly hyjuwy, täze duýgulary döredýär. Meselem, Türkmenistanyň özbaşdak döwlet bolmaklygy türkmen halkynda täze duýgulary döretdi. Psihologiýada manysy boýunça aşakdaky duýgular tapawutlandyrýarlar: – ahlak duýgy (moral); – akyl ýetiriş, paýhas (intellektual); – gözeliik duýgusy (estetiki). Watana bolan söýgä mukaddeslik söýgüsi diýilýär, dostluk duýgusyna asylly duýgy, borçlulyk duýgusyna ahlak taýdan ýokary göteriliş duýgusy diýilýär. Bilesigelijilik, bilmäge höweslilik, geň galmaklyk, meseläniň çözgüdiniň dogrulygyna ynamlylyk, şowsuzlyklara uçranyňda şübhelenmeklik, has çuň bilimlere höweslendirýän täzelikleri duýmak – akyl ýetiriş duýgusynyň mysallarydyr.
Okalan sany: 48 Jogaplar: ( 0 )


text:
Ýekegapan
Ýekegapanlar Türkmenistanyñ çäginiñ ähli ýerinde diýen ýaly duş gelýär. Olar goşa toýnakly haýwanlara degişli bolup, erkeginiñ agramy 300 klograma çenli ýetýär. Biziñ welaýatymyzda olar Köpetdagyñ suw çeşmeleri köp bolan jülgelerinde, Garagum derýasynyñ ugrundaky gür gamyşly we ýylgynly ýerlerde duş gelýärler.
Ýekegapanlar ösümlikleriñ kökleri, kösükleri, mör-möjekler we olaryñ liçinkalary, ýagyş gurçugy bilen iýmitlenýärler. Ýöne olaryñ iýmitiniñ köp bölegini ösümlikler tutýar. Ýekegapanlar agyzlaryndan çykyp duran iki sany uly dişleri bilen batgaly ýerlerde gamşyñ we beýleki ösümlikleriñ köklerini gazyp çykarýarlar hem-de olary iýýärler. Ýaz we tomus aýlary ösümlikleriñ gök ýapraklaryny, baldaklaryny, gyş aýlary bolsa ösümlikleriñ ýeriñ astyndaky böleklerini iýip, oññut edýärler. Ýiti dişleri olara duşmanlaryndan goranmaga-da kömek edýär. Olary gabasalar ýa-da atyp çala ýaralasalar, onda adama hüjüm edýän mahallaram bolýar.
Ýekegapanlaryñ Garagum derýasynyñ boýundaky özleşdirilip, ekin dolanşygyna girizilen ýerlere ekilen gökdür bakja ekinlerini zaýalap gidýän wagtlaram az bolanok. Ýekegapanlar, esasan, gijelerine iýmitlenmäge çykýarlar. Gündizlerine bolsa gür gamyşlygyñ arasynda ýatyp, dynç alýarlar. Eger çybyndyr çirkeýler bimaza etseler, onda olar oý ýere ýygnanan suwa girip, diñe kellesini suwdan çykaryp ýatýarlar.
Ýekegapanlar aprel we maý aýlarynda köpelýärler. Köplenç 4—5 jojuk dogurýarlar. Emma 11 jojuk dogan ýekegapanlara-da duş gelinýär. Olar süri bolup ýaşaýarlar. Ýöne erkek ýekegapanlar köplenç jojuklaryndan we olaryñ enelerinden aýratyn, ýeke gezýärler. Jojuklarynyñ derisi açyk reñkde we ala bolýar. Ulalanlaryndan soñ bolsa, olaryñ garamtyl-goñur ýa-da çal reñkli bolýar. Ýabany ýekegapanlar ortaça 30 ýyl ýaşaýarlar. Olar zyýanly mör-möjekleri ýok edip, peýda getirýärler.
http://turkmen.wap.ug saýtyndan göçürilip alyndy.


text:
siz pikir etdinizmi jynsy ayal bolan adamlaryn ayratynlyklary barada? Umuman ayallar gysgacha sheylerak: ilki bilen 15 yashlarynda ozi bilen deng garshy jynslar(erkekler) olaryn yzyndan ylgar, olary yitirmejek bolup synanshar, songra gaty gitse 25 yashyndan song omurnin ahyryna chenli olar(ayallar) garshydash jynsy(erkekleri) yitirmezlik uchin herzat etmage tayyn! Bu ayalyn gysgcha dushundirilishi, indi size muny gingishleyin dushundireyin:
*Ayalyn onge chykan maglumatlary:
element: Zenan
*belgi(symbol): WO(halkara symboly)
*atom massasy: normatiw shekilde 53,6 kg bellenen chagalykdan chykan ayallar uchin emma bu san 40 kg we 200kg arasynda uytgeyar!
*merkezi: dunyanin ahli yurtlarynda dush gelya.
fiziki ayratynlykary:
1. Bedeninde ahlisinde diyen yaly renkli bir gatlagy bardyr!
2. Ahmiyetsiz bir sebaplerde-de dongyar, namuchin beyledigini ylym entek chozup bilenok.
3. Olar dongan yagdayynda yekeje bir gezek ony owseniz ol erar. Yagny onyng melting pointi: kompliment :D
4. Ulanyakan yalnyshaysan dishlar :D
5. Dogry yere maya goyum goyulsa onum chykarar! :D
6. Olaryn belli bir standartlary bar emma standartlary diyseng seyrek tapdyrya, aradan biraz wagt gechmegi bilen standart gyzlar gyzyl kitaba girizlmegine garashylyar!
7. In mengzeyan elementi magnitdir, Yashka ozine chekiji ayratynlygy bolsada olara yakynlashmazlyk maslahat berilyar.
biologik ayratynlygy:
1. chydamlyLygy: hich el degrilmedik, birki ulanylan, kop ulanylan, pul bilen ulanylyan, mugt ulanylyan, ondan pul alyp ulanylyan we asla ulanylmayan gornushleri bar! :D
2. Bulara yakynlashmak barsa-gelmez atly keseli yuze chykaryar, bu keselin dermany yokdyr!
himiki ayratynlyklary:
1. Bularyn ing yakyn aragatnashyk saklayan we saklamak isleyan elementleri: altyn, kumush we platinidir! Kumush aslynda garshy jyns(erkekler) uchin hem bolsa bular onga hem goz dikyar!
2. Bulary oturyp barlagdan gechirsen gymmat bahaly dashlar tapmak bolar olardan :D olar gymmatbaha elementleri yorite asyalar ozlerine :D
3. Entagem dushunip bilinmeyan we ahmiyeti bolmadyk sebapler uchinem gaharlanyalar, muny hem entek ylym chozenok sebabi alymlar ahmiyetsiz zada wagt yitirmek islanok :D
4. Alkogol bilen reaksiya etseniz garshydash jyns bilen bolmak islegi diysen artyar :D
5. Dunyadaki in kop pul harjadyan elementdir!
6. Birwagtyn ozinde bir yere uyshseler dushunishmezlik yuze chykar!
7. Biri beylekiden has kop onge chyksa ahlisi birden gabanarlar! Biri-birinden uytgeshik bolmak uchin yaryshyalar!
Ulanysh duzgunleri:
1. Bezegli yagdayda ulanylmasa has gowy, ozleri elmydama birnache himikat bilen reaksiyada!
2. Onum ondurmekde(:-D) maya goyum goyup boljak yeke-tak sektordyr!:D
3. Dozasy bilen ulanylanda lezzet beryar! :D
4. Tasir edijidir!
Olardan geljek howplar:
1. Tejribesiz adam tarapyndan ulanylsa diysen howplydyr, tejribesizi talamak, oldirmek yada aldap ulanmak howpy bar! Emma bu dereje akyllysy diyseng az tapdyryar!
2. Sen birini saylasan song beyleka goz diksen gabanar, gaharlanar: ol menden owadanmy, gowymy yaly soraglar beerip bashlar! We netijede seni oldiraymegi mumkin!
(inlischeden terjime)
29 сентября 2012
beh, muň ýaly zat ýazmasaňyz gowy bolardy. bu meň pikirim
29 сентября 2012
beh, muň ýaly zat ýazmasaňyz gowy bolardy. bu meň pikirimdegishme bu! has dogrusy degishme goshulan ajy hakykat
29 сентября 2012
test
sitata edip jogaplap bolanok oydyan...
02 октября 2012
Arentas dos temaň super söz ýok
02 октября 2012
Ertirede goýsaň nädýä bolmasa rugsat berseň goýjak agzalar bar
02 октября 2012
Ertirde ong achdym muny, isleseng yene goyay ;)
03 октября 2012
Öň açylan bolsa hökman dällaý dos Tema super dos


text:
ABŞ-nyň prezidenti Donald Tramp respublikanlaryň ýazan kongres belliginde özüniň doly tassyklanylandygyny, sebäbi ol ýerde FDB-nyň Trampyň prezident saýlawlary kampaniýasynyň Orsýet bilen mümkin bolan baglanyşygyny derňände öz gözegçilik ygtyýarlyklaryny bikanun ulanandygynyň öňe sürülýändigini aýtdy.
Tramp 3-nji fewral güni giçlik twitterde “Bu bellik derňewdäki “Trampy” doly tassyklaýar, emma rus arwah awlamasy ýene we ýene dowam edýär” diýip ýazdy. Tramp ol ýerde “dil düwüşmäniň-de, öz adminstrasiýasy tarapyndan FDB-nyň derňewiniň öňüni baglamak synanyşygynyň-da bolmandygyny” aýtdy.
Emma gürrüňi edilýän bellikde Trampyň we onuň ýaranlarynyň Adalat departamentiniň 2016-njy ýyldaky prezident saýlawlaryna Kremliň gatyşyp-gatyşmanlygyny derňemek üçin bellän ýörite wekili Robert Mýulleri gowşatmak babatdaky islendik synanyşygyny çylşyrymlaşdyrjak açyşlar hem bar.
FDB 31-nji ýanwarda bu belligiň çap edilmegine açyk garşy durdy, ýagny onda “belligiň anyklygyna düýpli täsir ýetirýän fakt gözden salmalarynyň bardygyny” aýtdy.
Kongresiň baýry demokratlary, eger ol bu belligi Mýulleri işden boşatmak üçin bahana edinip ulansa, Trampyň “konstitusiýa krizisine” itergi berip biljekdigini duýdurdylar.


text:
“Messenger International” ybadatynyň maksady pastorlaryň we liderleriň nirede ýerleşýändiklerine we olaryň maliýe ýagdaýynyň nähilidigine garamazdan, bu habar-beriş maglumatlarynyň çeşmelerini olara ýetirmekdir. Bulutly kitaphana hut şu maksat bilen döredildi. Ol maglumatlaryň dürli dillere terjime edilen çeşmelerini mugt ýaýratmaga mümkinçilik berýän halkara ulgam bolup durýar.
Biziň maksadymyz – Ýer ýüzüniň ilatynyň 98%-ni gurşap almak bilen, bu maglumat çeşmelerini dünýäde giňden ýaýran ähli dillerde elýeterli etmekdir. Bulutly kitaphana – bu maksada ýetirýän ýollaryň biridir. Näme üçin diýip sorarsyňyz? Sebäbi wirtual maglumat çeşmeleri habary fiziki usula garanda çalt ýaýradyp bilýär. Internetiň bu mümkinçiligini peýdalanmak siziň göwnüňizden turar diýip umyt edýäris.
Isa bize diňe bir Hoş Habary wagyz etmegi däl, eýsem şägirtleri ýetişdirmegi hem buýurdy. Bu ýazgylar size Mesihiň şägirtleri bolmaga ýardam bererler. Biz siziň ösmegiňize goşant goşýarys, sebäbi siziň özüňize we Hudaýyň merhemeti arkaly siziň täsir ediş gurşawyňyzy özgertmäge ukuplydygyňyza ynanýarys. Hudaý siziň her biriňiziň kalbyňyza belentlik saldy, Ol siziň Ony has ýakyndan tanamagyňyzy isleýär. Bu maglumat çeşmeleri size Hudaý bilen içgin özara gatnaşyklary gazanmaga kömek ederler. Siziň ol gatnaşyklarda kämilleşişiňize görä, siz Onuň Sözüniň güýji arkaly özgerersiňiz.
Hudaý sizi hut siziň peşgeşleriňiz we täsiriňiz gabat gelýän ajaýyp maksat üçin döretdi. Biz sizi Hudaýyň siziň üçin taýýarlan çäksiz merhemetini gözläp tapmaga ruhlandyrýarys hem-de bu çeşmeleriň siziň ýoluňyzda we üstünlikleriňizde netijeli serişde bolmagy üçin doga-dileg edýäris.
Hudaý size pata bersin
Siziň Jon we Liza Biweriňiz
Siz ýaşaýyşy özgertmäge ukyply bolan, bütin dünýä ýaýradylýan çeşmeleri görmek mümkinçiligini islediňizmi? Eger siz Bulutly kitaphananyň ybadatyny goldamak isleseňiz, biziň şu getinvolved@cloudlibrary.org elektron salgymyza ýazmagyňyzy haýyş edýäris. Siziň doga-dilegleriňiz we goldawyňyz üçin size öňünden minnetdarlyk bildirýäris.


text:
Gazlandyrylan suw ÖZI | Gazlandyrylan miweli içgiler | Azyk senagaty | TurkmenExporters
Gazlandyrylan suw ÖZI
Talap ugrat
Goşmaça maglumat
- Görnüş: Gazlandyrylan suw ÖZI (0,5 litr)
- Gaplama: Polipropilen gaplama we agaç pallet
- Ýaramlylyk möhleti: 12 aý
- Göwrüm: Bir gaplamada 9 sany 0,5 litrlik ÖZI - gazlandyrylan miweli içgileri
- Töleg şertleri: 40% göterimi öňünden, 60% göterimi ýükleri ugratmazdan öňünçä bank ulgamynyň üsti bilen tölemek şertinde.
- Ugratmak möhleti: 15-30 günüň dowamynda.
- Önüm barada:
- Gaplama: Polipropilen gaplama we agaç pallet.
- Bir gaplamada 9 sany 0,5 litrlik ÖZI - gazlandyrylan alkogolsyz içgileri.
- Bir palette 1350 sany ÖZI - gazlandyrylan alkogolsyz içgileri 0,5 litr.


text:
(Görogly-eposy)
Çapa Taýýarlanlar: Ata Gowşudow, Mäti Kösäýew
Redaktor: Durdy Haldurdy
Sözbaşy
«Türkmen halky Göroglynyň üsti bilen özüni talap, gul etmek islän ähli şalaryň, hanlaryň,begleriň hem beýleki wagşylar bilen söweşde arkadagy— hemaýatçysy, goragçysy bolan gahraymanyň obrazyny döredipdir. Görogly halk bilen berk baglydyr, halk bilen Göroglynyň arasyny üzmek mümkin däl».
Gündogarşynas alym Ý. E. Bertels'iň Görogly barada aýdan bu sözleri örän ýerlikli. Keseki ýurt basybalyjylaryň garşysyna gaýduwsyz göreşýän halk üçin elmydama parasatlylyk bilen ýolbaşçlyk eder ýaly, her bir tarapdan gözli, ukyply hem öz şahsy hereketleri bilen görelde bolup bilýän ýolbaşçy—serdar zerur bolupdyr. Türkmen halkynyň arasynda giňden ýaýran «Baş bolmasa, göwre läş» diýen parasatly nakyl ençeme wakalaryň netijesinde döräpdir.


text:
Ýuridiki şahslañ hususy otagy
"Şahsy otag" näme
Şahsy otag – bu Siziň üçin öz TMCELL aragatnaşygyňyzy özbaşdak dolandymrak üçin mümkinçilikdir.
Has takyk…
TMCELL “Şahsy otagynyň” kömegi bilen Sizde mümkinçilikler bar:
- Şahsy hasabyň ýagdaýyny barlamak
- Nyrhnama meýilnamasyny üýtgetmek
- Hyzmatlary baglamak yada öçürmek
- Trafigiň bukjasyny almak
- Tölegler we hasapdan aýyrmalar hakynda maglumatlary almak
Ulgama giriş
Ulgama girmek üçin Size abonent belgiňizi we parolyňyzy girizmek gerek.
Has takyk…
Egerde Siziň TMCELL Şahsy kabinetine girmek üçin parolyňyz heniz ýok bolsa, ýa-da Siz öz parolyňyzy unudan bolsaňyz, 0831 belgä boş SMS habaryny ugradyň. Jogap SMS mazmunynda täze parol geler. Korporatiw müşderilere parol SMS arkaly berilmeýär. Şeýle hem, siz paroly TMCELL ofislerine gelip alyp bilersiňiz.
Howpsuzlyk syýasaty
Öz parolyňyzy gizlinlikde saklaň!
Has takyk…
Eger-de ol kesekä äşgär bolsa, biz Siziň şahsy hasabyňyzy gorap bilmeris. Size "Şahsy otagyňyza" ilkinji gezek gireniňizde paroly çalşyrmagy we ony yzgider üýtgedip durmagy maslahat berýäris. Porolyň saýlanyp tapylmagyndan goramak üçin, parol 5 gezekden artyk ýalňyş girizilen ýagdaýynda giriş 30 minutlyk blokirlenyär. Bir seansda hereketsizlik wagty 10 minutda çäklenilendir, Şul wagt tamamlanandan soň, Size ýenede paroly girizmek maslahat beriler. Iş tamamlanandan soň seansy howpsyz jemlemek üçin "Çykyş" ssylkasynda peýdalanyň.


text:
Türkmenistan ajaýyp seýilgähleriñ hem-de ösüşi, täzelenişi alamatlandyrýan tokay zolaklarynyñ mekanyna öwrülýär
Milli bahar baýramy - Halkara Nowruz güni Türkmenistanda ýokary guramaçylyk derejesinde giñ möçberli bag ekmek möwsüminiñ nobatdaky tapgyryna badalga berildi. Mälim bolşy ýaly, döwlet Baştutanymyzyñ Kararyna laýyklykda, ýurdumyzyñ ministrliklerine, pudak edaralaryna we häkimliklerine 2018-nji ýylda paýtagtymyzda we onuñ töwereklerinde hem-de welaýa...
“Ỷalаn gürrüň hiҫ bir dоnа bürеnmеz”
“Аşgаbаtdа sаtylẏan unuň, şеkеriň ҫägi hаsаm ҫäklеndirildi” аtly mаkаlа ҫykаrlаn. Ỷagny, mаkаlаdа hеr аdаm üҫin unuň 5-dеn 1 kilоgrаmmа, şеkеriň 1 kilоgrаmdаn 500 grаmа ҫеnli ҫäklеndirilеndigi, оlаry sаtyn аlmаk üҫin 80-100 аdаmdаn ybаrаt bоlаn nоbаtlаryň dörеẏändigi, nоbаtа durаn rаẏatlаryň 18 ẏaşа ẏеtmеdik bоlsа оlаry nоbаtdаn ҫykаrẏandyklаry, оl...
Döwletiñ ösüşi eşretli durmuşyñ kepili
Berkаrаr döwletimiziñ Bаgtyӱarlyk döwründe Hоrmаtly Prezidentimiziñ bаştutаnlygyndа ӱurdumyzyñ ähli pudаklаryndа ösüşler gаzаnylӱar we dаşаry ӱurtlаrdа ӱurdumyzyñ hаlkаrа аbrаӱy hаs belende göterilӱär. Оbа-şäherlerimizi gözelleşdirmekde, ägirt hem аjаӱyp desgаlаry gurmаkdа аlnyp bаrylӱan uly tutumlаr hаlkyñ ӱaşаӱyş-durmuşyny gоwulаndyrmаklygа, eziz...
Türkmen-Eýran gatnaşyklarynyň belent sepgitleri
Beýik Ýüpek ýolunyň ýüregi ýylynda ýurdumyzda we daşary ýurtlarda geçirilýän çäreler we “Açyk gapylar”syýasaty Watanymyzyň at-abraýyny has-da belende göterýär. Munuň şeýledigini golaýda Hormatly Prezidentimiziň hem-de türkmen paýtagtyna resmi sapar bilen gelen Eýran Yslam Respublikasynyň Prezidenti Hasan Ruhaniniň arasynda geçirilen gepleşikler...
Türkmen-Eýran dostlugy
Türkmenistan öz Garaşsyzlygyny alan ilkinji günlerinde, goňşy dostlukly döwletimiz bolan Eýran Yslam Respublikasy bilen özara bähbitli hyzmatdaşlygy ýola goýdy. Ýyllaryň dowamynda hem hyzmatdaşlyk ösdi, berkedi we Türkmen-Eýran hyzmatdaşlygy netijesinde taslamalaryň birnäçesi amala-aşyryldy. Ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň netijesinde Tejen-Sarahs-Maşa...
Barha ilerleýän hoşniýetli goňşyçylyk gatnaşyklary
Hormatly Prezidentimiziň ýolbaşçylygynda Türkmenistan döwletimiz gün-günden ösüşlere tarap öňe gidýär we goňşy döwletler bilen parahatçylykly, özara düşünişmek iki taraplaýyn bähbitli gatnaşyklary ösdürmek işleri barha ilerleýär.
EYR-nyň baştutanynyň Türkmenistana boljak iş sapary, iki döwletiň gatnaşyklarynyň berkemegine, syýasy, ykdysady...
Türkmen - eýran gatnaşygy
Türkmen we eýran halklarynyň arasyndaky gatnaşyk özüniň gözbaşyny irki döwürlerden alyp gaýdýar. Halkymyz eýran halky bilen elmydama medeni we ykdysady gatnaşykda bolupdyr. Bu gatnaşyklar häzirki döwürde has hem giňeýär. Türkmenistanyň we Eýranyň söwda-gatnaşyklary hemme taraplaýyn ösdürilýär.Bu bolsa iki goňşy halkyň arasynda dostluk-doganlyk gatn...
Demokratik ýörelgelere beslenen dabara
Bahar paslynyň ajaýyp güni – 25-nji mart. Bu gün türkmen halkynyň durmuşynda ýatdan çykmajak şanly sene, syýasy waka body. Türkmenistanda giň bäsleşik esasynda Mejlisiň deputatlygyna, welaýat, etrap we şäher halk maslahatlarynyň hem-de Geňeşleriň agzalygyna saýlawlar geçirildi. Ol halkymyzyň bagtyýar geljegine, Watanymyzyň asudalygyna bolan ynamyny...
Aýanlykda geçirilen saýlawlar
Mälim bolşy ýaly, 2018-nji ýylyň mart aýynyň 25-ne ýurdumyzda Türkmenistanyň Mejlisiniň deputatlarynyň, halk maslahatynyň we Geňeşleriň agzalarynyň saýlawlary geçirildi. Şol mynasybetli bu möhüm ähmiýetli çärä biziň döwletimizde giňden taýýarlyk görüldi. Şol gün Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygyna girýän ýurtlardan we beýleki döwletlerden bolan synç...
Aşgabat şäheri boýunça geçirilen saýlaw barada
2018-nji ýylyň 25-nji martynda Türkmenistanyň Mejlisiniň deputatlarynyň, welaýat, etrap, şäher Halk maslahatlarynyň we Geňeşleriň agzalarynyň saýlawlary geçrildi. Bu geçirilen saýlawlar giň bäsdeşlik esasynda, demokratik we aýdyňlyk ýagdaýynda geçdi. Türkmenistanda Saýlawlary we sala salşyklary geçirmek baradaky Merkezi toparynyň berýän maglumatlar...
Saýlaw geçirildi
2018-nji ýylyň 25-nji martynda Türkmenistanyň Mejlisiniň deputatlarynyň, welaýat, etrap, şäher Halk maslahatlarynyň we Geňeşleriň agzalarynyň saýlawlary geçrildi. Bu geçirilen saýlawlar ozalkylar ýaly, giň bäsdeşlik esasynda, demokratik we aýdyňlyk ýagdaýynda geçdi.
Bu gezekki saýlawlara ägirt uly taýýarlyk işleri geçirilip, oňa welaýat hal...
Saýlawlar guramaçylykly geçirildi
Men Aşgabat şäheriniň Köpetdag etrabynyň Parahat 2 ýaşaýyş toplumynyň ýaşaýjysy Enebaý Mämmedowa şu gün ir bilen teleýaýlymlar arkaly göni ýaýlyma berilen saýlawlaryň gidişine tomaşa etdim. Geçirilýän saýlawlar guramaçylykly alnyp barylýandygyny. Saýlawçylar üçin saýlaw uçastoklarda medeni çäreleriň geçirilýändigine tomaşa edip, Türkmenistanyň Horm...
Bаýrаmçylyk ruhundа gеçirilеn sаýlаwlаr
2018-nji ýylyň 25-nji mаrtyndа Türkmеnistаnyň mеjlisiniň dеputаtlаrynyň wеlаýat, etrаp, şähеr hаlk mаslаhаtlаrynyň wе gеňеşlеriň аgzаlаrynyň sаýlаwlаry ir sаgаt 7:00-dа Bähеrdеn şähеrindе ýеrlеşýän 22-nji sаýlаw uçаstоgy bаýrаmçylyk kеşbinе giripdir. Sаýlаw uçаstоgynа gеlýän аdаmlаryň ýüzlеrindе şаtlyk buýsаnç аlmаtlаry duýulýar. Оlаr bu gün özlеr...
Pаýtаgtymyz Аşgаbаtdа sаýlаwlаr ýokаry gurаmаçylyk dеrеjеdе gеçirildi
Ýurdumyzyň ähli wеlаýatlаry bilеn birlikdе pаýtаgtymyz Аşgаbаt şähеrindе hеm 2018-nji ýylyň 25-nji mаrtyndа Türkmеnistаnyň Mеjlisiniň dеputаtlаrynyň, wеlаýat, etrаp şähеr hаlk mаslаhаtlаrynyň wе gеňеşlеriniň аgzаlаrynyň sаýlаwlаry ýokаry dеrеjеdе gеçirildi. Sаýlаw çärеlеri mеdеni dаbаrаlаr bilеn utgаşdyryldy. Sаýlаw çärеlеrini tаýýarlаmаkdа, gurаmа...
Türkmen jemgyýetçilik-syýasy durmuşynda möhüm çäreler bellenilip geçildi
2018-nji ýylyň 25-nji marty Türkmenistanyň Mejlisiniň deputatlarynyň, welaýat, etrap, şäher halk maslahatlarynyň we geňeşleriň agzalarynyň saýlawlary günüdir.
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda saýlaw ulgamy barha kämilleşdirilýär. Ýurdumyzda saýlawlar demokratik esaslarda we halkara...
Türkmen jemgyýetçilik-syýasy durmuşynda möhüm çäre geçirildi
2018-nji ýylyň 25-nji marty Türkmenistanyň Mejlisiniň deputatlarynyň, welaýat, etrap, şäher halk maslahatlarynyň we geňeşleriň agzalarynyň saýlawlary günüdir.
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda saýlaw ulgamy barha kämilleşdirilýär. Ýurdumyzda saýlawlar demokratik esaslarda we halkara...
Аhаl wеlаýatynyň Tеjеn şähеrindе hеm sаýlаwlаrа аgzybir gаtnаşdylаr
Ynhа bu gün bоlsа bilişimiz ýaly Türkmеnistаnyň Mеjlisiniň dеputаtlаrynyň, wеlаýat hаlk mаslаhаtynyň, şähеr etrаp Gеňеşiniň аgzаlаrynyň sаýlаwlаr güni ýеtip gеldi. Bu günki gеçirilýän sаýlаwlаr ýurdumyzyň, syýasy-jеmgyеtçilik durmuşyndа möhüm bir wаkаlаrynyň biri bоlup durýar. Bеýlеki ýеrlеrdе bоlşy ýaly Türkmеnistаnyň Mеjlisiniň dеputаtlаrynyň, wе...
Ahal welaýatynda saýlawlar dabaraly ýagdaýda geçirildi
Şu gün ýurdumyzda Türkmenistanyň Mejlisiniň deputatlarynyň, halk maslahatlarynyň we Geňeşleriň agzalarynyň saýlawlary bolup geçdi. Ýurdumyzyň jemgyýetçilik-syýasy durmuşynda möhüm waka öwrülen bu saýlawlar Ahal welaýatynyň ähli ýerinde degişli kanunçylyga laýyklykda ýokary guramaçylykly geçirildi.
Ak bugdaý etrabynda saýlawlar toý ruhubelent...
Raýatlar sеs bеrmägе işjеňlik bilеn gаtnаşýarlar
Şu gün Аhаl wеlаýatynyň hеm birnäçе sаýlаw uçаstоklаryndа sаýlаwlаr günündе öz ýaşаýan ýеrlеrindе sаýlаwçylаr kаnunа lаýyklykdа Mеjlisiniň dеputаtlаrynyň, wеlаýat, ätrаp, şähеr Hаlk mаslаhаtlаrynyň wе Gеňеşlеriň аgzаlygynа özlеriniň mynаsyp hаsаplаn dаlаşgärlеri üçin sеs bеrmägе işjеňlik bilеn gаtnаşýarlar. Mеjlisiniň dеputаtlаrynyň, wеlаýat, ätrаp...
Ahal welaýatynda Türkmenistanyň Mеjlisiniň dеputаtlаrynyň, wеlаýat, etrаp, şähеr Hаlk mаslаhаtlаrynyň wе Gеňеşlеriň аgzаlаrynyň sаýlаwlary gyzgalaňly dowam edýär
Hоrmаtly Prеzidеntimiz tаrаpyndаn binýady tutulаn Bеrkаrаr dоwlеtimiziň bаgtyýarlyk döwründе ýurdumyzyň jеmgyýеtçilik syýasy durmuşyndа möhüm wаkаlаryň birinе öwrülеn Türkmеnistаnyň Mеjlisiniň dеputаtlаrynyň, wеlаýat, etrаp, şähеr hаlk mаslаhаtlаrynyň wе Gеňеşlеriň аgzаlаrynyň sаýlаwlаry şu gün ýurdumyzyň ähli ýеrindе bоlşy ýaly, Аhаl wеlаýatynyň h...


text:
marjina
''Bismillahirrahmanirrahim''
''Bismillahirrahmanirrahim''ähli haýyrly
işleriň başydyr.ol Arşy Azamdan (Beýik Arşdan) ynsanlaryň eline uzadylan nurana bir
ýüpden ybaratdyr.Gysgaça ady ''Bismillahdyr''
''Bismillaha''daýanan ynsan butin äleme göz
yetirip biler.Cunki bu yerde Belent Allaha ynanmakdan,dayanmakdan we boyun bolmakdan soz acylyandyr.Düny...
Süyji sözler yazaly
Hormatly agzalar geliň biz iň gowy we süyji sözler yazalyň mysal ücin çaga aýdylýan mähirli sözler maşgalada aýdylýan mylakatly sözler yada mekdepde ,bazarda,köcede söygüde dostlukda hormat bilen aýdylýan sözler yazalyň.
Kicijik çaga göreniňde wi bu cagajygyň eýjejikdigini nähili mähirlidigini diyip öpeniňi bilmän galyaň.Cagada özü...
Hal we meň bilen baglanyşykly yrymlar
Agzy hally-aşa yakyn
Barmagy hally-bagtly
Bilegi hally-aldawçy
bili hally-dinçi
Burny hally-batyr
Gabagy hally-wepaly
Garny hally-gezegen
Gaşy hally-gabanjaň
Gözi hally-gadyrly
Göziniň gapdaly hally-gaharjaň
Yokarky dodagy meňli-näzli
çekgesi hally söýgüli
Eli meň...
kä bır erkeklerıň ayagy porsy
name ücın käbır erkek adamlaryň ayagy porsy bolyar yada olar ayagyny yuwman yada
jorabyny yuwman gıyyärlermı kä wagtlar öye
myhman gelyär ayaklary seyle bır porsy gıtyançe zordan çydap oturmaly bolyar gıden son öyün ıcıne ysy yok edıjı dezıdırantlar ulanmaly bolyar ayagy porsy adamlar nädıp
bu yssy yok etmek ücın alad...
Günäňi ýuwmak
Nasreddiniň aýaly diýseň görmeksiz eken.
bir gün agşamara ol uzak wagtlap aýalynyň
ýüzüne seredipdir Sen, name, maňa beýle
kän seretdiň diýip. aýaly ondan sorapdyr
şu gün men bir owadan aýala uzak wagtlap
seretdim gözümi aýyrjak bolsamam hiç aýryp
bilmedim Indi şol e...
çep aýagym täretsiz
Ependi täret kylanda bir aýagyna suw yetmändir.Onsoň ol ýeke aýakda durup
namaz okamaga başlapdyr. Ependi, bu näme
etdigiň diýip ondan sorapdyrlar.
çep aýagym täretsiz diýip, ol jogap
gaýtarypdyr.


text:
Ýene az wagtdan "National Geographic" žurnaly her ýylky geçirýän megaýaryşy (15 dekabr töweregi) boýunça öz ýeňijisini aýan eder. Elbetde ýaryşyň ýeňijisine berilmeli sowgat bilen tanyşsak, ol 10000 $ amerikan dollary we ABŞ-nyň paýtagty Waşingtona syýahat putýowkasydyr. Geliň NextTM-daşlar siziň dykgatyňyza şolardan has täsirlileri bilen tanyşdyraýyn.
MURSI taýpasyndan bolan çagaly aýal.
Namibiýa, Uolfiş-Beýdäki gotan.
BONOBA ene maýmyny öz maýmynjygy bilen.
Teneçir, Atbakar (Hudaýaty) we guran güljagaz.
ABŞ, Arizona ştaty, garry daragt.
Şri-Lankidäki balykçylyk.
HAMER taýpasyndan bolan gyz.
ABŞ, Ýuta ştaty, ARKA şekilli milli seýilgähi.
Gümmeziň aşagyndaky öý.
Ine görşüňiz ýaly şular ýaly suratlar. Bulardan başgada suratlar köp. Elbetde özüm üçin täsirliräklerini ýerleşdirdim.
10 декабря 2012
Minnetdar ýürejikleriňiz üçin !!!


text:
2018-nji ýylyň 18-nji sentýabrynda Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň binasynda Türkmenistana iş sapary bilen gelen “Kawasaki Heavy Industries Ltd” kompaniýasynyň energetika ulgamy we önümçilik enjamlary boýunça prezidenti Tasua Watanabeniň ýolbaşçylygyndaky wekiliýet bilen duşuşyk boldy. Bu barada ýurduň daşary syýasat edarasynyň saýtynda habar berilýär.
Duşuşygyň başynda türkmen tarapy kompaniýanyň ýolbaşçysyna 2018-nji ýylyň 17-nji sentýabrynda açylyp ulanylmaga berlen karbamid öndürýän zawodyň gurluşygyna gatnaşandygy üçin öz minnetdarlygyny aýtdy we Türkmenistan bilen iri ýapon kompaniýalarynyň arasynda ýola goýlan ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň netijeli häsiýetini bellediler.
Şeýle hem taraplar ikitaraplaýyn bähbitli gatnaşyklary ösdürmekde ýardam edýän gazanylan ylalaşyklaryň ýerine ýetirilişi baradaky meseleleri ara alyp maslahatlaşdylar we olary geljekde hem giňeltmekdäki mümkinçilikler barada pikir alyşdylar. Hususanda, duşuşyga gatnaşyjylar senagat pudagyndaky we energetika ulgamyndaky ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň ösüşi baradaky meselelere seredip geçdiler.
Türkmenistanyň Prezidentiniň ýolbaşçylygyndaky açyk maýa goýum syýasatyna ýokary baha berip, ýapon kompaniýasynyň prezidenti geljekde hem şeýle uly göwrümli milli taslamalaryň durmuşa geçirilişinde işjeň gatnaşmaga taýýardygyny aýan etdi.


text:
Daşary işler ministri Çawuşogly Kuweýtde saparda bolýar
Çawuşogly Jaferä Türkiýäniň Yragy güýçli ýagdaýda goldaýandygyny belläp geçdi
Daşary işler ministri Mewlüt Çawuşogly “DAIŞ-e garşy göreşiň Halkara koalisiýasynyň Daşary işler ministrleriniň maslahatyna” we “Yragyň täzeden gurulmagy atly halkara maslahata” gatnaşmak üçin Kuweýde bardy.
Mewlüt Çawuşogly ol ýerde Kuweýdiň Wise-premýeri we Daşary işler ministri Sabah El-Halid El-Hamad Es-Sabah we yrakly kärdeşi Ibrahim El-Jaferi bilen duşuşdy.
Çawuşogly-Jaferi duşuşygynda ikitaraplaýyn we sebitleýin meseleler bilen birlikde Yragyň täzeden gurulmagy bilen bagly meseleleri hem gözden geçirdiler.
Çawuşogly Jaferä Türkiýäniň Yragy güýçli ýagdaýda goldaýandygyny belläp geçdi.
Mewlüt Çawuşoglynyň kuweýtli kärdeşi Sabah bilen geçiren duşuşygynda bolsa iki ýurdyň ýokary derejeli saparlary berkän gatnaşyklaryny has hem ösdürmek baradaky ygtyýar ikitaraplaýyn häsýetde tassyklandy we sebitdäki wakalar barada pikir alyşyldy.


text:
Jaqynda Qostanaı oblysyndaǵy Taran aýdanynyń aty Beıimbet Maılın atyna ózgertildi. Endi aýdan qyzyl ımperııanyń qolshoqpary L.Taran atymen emes, qazaqtyń kórnekti jazýshysy, qazaq ádebıetiniń qazyǵyn qaqqan qalamgerlerdiń biri, aqyn, dramatýrg Beıimbet Maılınniń esimimen atalady.
Osyǵan oraı Almaty kópsalaly kolledjinde arnaıy kezdesý ótti. Oǵan jazýshynyń urpaǵy Saltanat Maılına, beıimbettanýshy-ǵalym Jumabek Tabyn, kolledj dırektorynyń orynbasary Jańyl Núsipjanova jáne stýdenter qatysty.
Alǵashqy sóz tizgini tıgen Jumabek Tabyn myrza aıtýly oqıǵany Beıimbet Maılınniń 125 jyldyq mereıtoıy qarsańynda jasalyp otyrǵan syı-qurmet dep baǵalady. «30-qyrkúıek – men úshin uly kún. О́ıtkeni bizdiń neshe jylǵa sozylǵan eńbegimiz osy kúni jemisin berdi. Qoǵamdyq komıssııa músheleri aýdannyń aty Beıimbet Maılınniń esimimen atalýyn bir aýyzdan qoldady. Tipti qalys qalǵan adam joq», – dedi ol.
Jıynda Saltanat Maılına jazýshynyń basqa da urpaqtary týraly áńgimeledi, sondaı-aq ol atasynyń muralaryn nasıhattaý maqsatynda B.Maılın atyndaǵy qor jumys istep jatqanyn aıtty.
Kezdesý qonaqtary bolashaq josparlarymen de bólisti. Olar aldaǵy ýaqytta jazýshynyń shyǵarmasymen attas «Shuǵanyń belgisi» atty eskertkish ornatýdy josparlap júrgenderin jetkizdi. Shuǵa búkilqazaq áıelderiniń sımvoly bolǵany sııaqty, bul eskertkish te búkil qazaq áıelderiniń beınesin ashyp kórsetetin jádiger bolmaq. Eger eskertkish turǵyzylyp jatsa, onyń tómengi aınala dóńes jaqtaýlaryna B.Maılınniń ataqty shyǵarmalarynyń attary jeke-jeke jazylady.
О́z kezeginde stýdentter qonaqtarǵa kókeıtesti saýaldaryn qoıdy. «B.Maılınniń keıipkerleri shynaıy ómirden alynǵan ba?» degen suraqqa Jumabek Tabyn «Iá, Bı-aǵanyń keıipkerleriniń 80 paıyzy shynaıy ómirdegi adamdar. Azamat Azamatych, Kúlpash, Myrqymbaı barlyǵy sol zamannyń tıptik keıipkerleri» dep jaýap berdi. Ol sonymen qatar Beıimbet Maılındi qazaq kınodramatýrgııasynyń negizin qalaýshy dep atady. «Qazaqstan tarıhyndaǵy tuńǵysh fılm – «Amankeldiniń» kınotýyndysynyń senarııin jazý úshin, Torǵaı dalasynda 4-5 aı zertteý júrgizdi. Tipti kınoda Bı-aǵanyń balalary da oınady. Biraq eń qasirettisi Almaty qalasynda «Amankeldi» fılmi kórsetiletin týraly afıshalar jarııalanǵan kúni keshke keńes ókimetiniń janalǵyshtary Beıimbet Maılındi ustap alyp ketedi. Al fılmniń tıtrinen Bı-aǵanyń aty-jóni alynyp tastaldy», – deıdi J.Tabyn.
Kezdesý sońynda qonaqtarǵa 20-ǵasyrdyń basyndaǵy alash zııalylarynyń 400-den asa fotosýretteri toptastyrylǵan «Alashorda» albomy syıǵa tartyldy.
Aıta keteıik, is-sharany Almaty qalasy Ishki saıasat basqarmasynyń «Tarıhtan taǵylym» jobasy aıasynda «Adyrna» ulttyq-etnografııalyq birlestigi uıymdastyrdy.
B.MOLDAHMET,
«Adyrna» ulttyq portaly


text:
Gýote Iogann Wolfgang
(28.8.1749, Maýn boýundaky Frankfurt — 22.3.1832, Weýmar) — nemes şahyry, akyldary, tebigaty öwreniji. Gýote Germaniýada magaryflandyryş döwri edebiýatynyň esasy wekili, täze zaman nemes edebiýatyny esaslandyryjylaryň biri. Ol ilki maşgalada gowy terbiýe alýar, soňra Leýpsigde (1765—68) we Strasburgda (1770—71) okap, hukuk ylymlary we başga ylymlar boýunça leksiýa diňleýär. Gýote “Faust” diýen eserinde, “Poeziýa we hakykat” atly ýatlamalar kitabynda aýratyn nygtaýşy ýaly, dünýäniň, durmuşyň hakyky manysyna düşünmäge çalyşýar. Gýote 1794 ýylda F. Şiller bilen tanyşýar we şondan soň onuň bilen ýakyn aragatnaşyk saklaýar. Her halda Gýoteniň dünýä we durmuşa garaýşy örän gapma-garşylykly häsiýetdedir. Gýoteniň irki poeziýasy (1767—69) anakreontik lirikanyň däplerine eýerilip ýazylan eserlerdir. Onuň döredijiliginiň täze, kämil döwri Strasburgdan başlanýar. Gýoteniň ilkinji goşgular ýygyndysy Leýpsigde (1769) çap edilýär. Onuň “Tupanlar we okgunly zarbalar” döwründe ýazan goşgulary nemes poeziýasynyň taryhynda iň ajaýyp sahypalary düzýär. Ol meşhur “Faust” dramasyny döredýär. Faustyň esasy problematikasy döwrüň feodal düzgünlerini dargatmaga we şol döwür üçin täze progressiw bolan buržuaz gatnaşyklary ornaşdyrmaga bolan ymtylyşlary görkezmäge bagyşlanandyr. Gýote döwrüniň tematikasyna ýüzlenip, “Klawigo” (1774), “Stella” (1775) ýaly pýesalary hem ýazýar. “Egmont” (1788), “Torkwato Tasso” (1780—89), “Korinfsk gelinligi” (1797), “Graždanin-general” (1793) ýaly eserleri, “Wilgelm Meýsteriň okuw ýyllary” (1793—96), “Wilgelm Meýsteriň jahankeşdelik ýyllary” (1821—29) romanlary hem Gýoteniň döredijilik biografiýasynyň bezegi hasaplanýar. Gýote gündogar poeziýasy bilen hem gyzygypdyr. Onuň “Günbatar-gündogaryň diwany” (1814—19) kitabyndaky goşgular siklinde Züleýhanyň obrazynyň üsti bilen gündogaryň ajap tebigatyny suratlandyrýar.


text:
Hormatly halkara sergä we maslahata gatnaşyjylar!
Gadyrly myhmanlar!
Sizi «Türkmengurluşyk—2016» atly halkara serginiň we «Türkmenistanyň gurluşyk pudagynyň ösüşi» atly maslahatyň öz işine başlamagy bilen tüýs ýürekden gutlaýaryn. Bu serginiň we maslahatyň köpugurly halkara gatnaşyklarynyň giňeldilmegine ýardam berjekdigine berk ynanýaryn.
Häzirki döwürde Türkmenistanyň sazlaşykly we okgunly ösüşini üpjün etmegiň ygtybarly binýadyny emele getirmek maksady bilen gurluşyk pudagyna örän uly maýa goýumlary gönükdirilýär. Olaryň hasabyna iri önümçilik kärhanalaryny, medeni-durmuş maksatly binalary we desgalary, döwrebap ýaşaýyş jaýlaryny gurmak boýunça giň möçberli taslamalar üstünlikli durmuşa geçirilýär.
Türkmenistanyň çäginde alnyp barylýan gurluşyklarda ýerli hususy gurluşyk kärhanalarynyň tutýan orny yzygiderli ýokarlanýar. Bu bolsa olaryň bu ugurdaky taslamalary dünýä ölçeglerine laýyklykda durmuşa geçirmekde oňyn tejribe toplaýandygynyň aýdyň nyşanydyr. Şeýle hem ýurdumyzda hususy kärhanalara gurluşyk-gurnama we abatlaýyş işlerini ýerine ýetirmek babatda halkara bäsleşiklerine gatnaşmak üçin giň mümkinçilikleriň döredilýändigine şaýatlyk edýär.
Şoňa görä-de, häzirki döwürde hususy kärhanalar tarapyndan ýerli çig mallardan zerur bolan gurluşyk we timarlaýyş materiallarynyň öndürilmegi netijesinde, içerki bazaryň isleglerini kanagatlandyrmak boýunça giň möçberli işler alnyp barylýar.
Türkmenistanyň gurluşyk pudagynda işjeň peýdalanylýan döwrebap tehnologiýalar gysga wagtyň içinde ýurdumyzyň şäherleriniň we obalarynyň keşbini düýpgöter özgertmäge ýardam etdi. Şu döwürde diňe bir ak mermere beslenen ajaýyp paýtagtymyzda däl, eýsem, ata Watanymyzyň ähli künjeklerinde hem durmuş maksatly döwrebap binalaryň gurluşyklary güýçli depginler bilen alnyp barylýar. Munuň özi eziz Diýarymyzyň gülläp ösýändigini we ösüşiň täze belentliklerine tarap ynamly gadam urýandygyny aňladýar.
Hormatly adamlar!
Gadyrly myhmanlar!
Türkmenistanyň dürli künjeklerinde gurulýan kuwwatly önümçilik desgalary ýurdumyzyň gurluşyk we senagat pudagynyň maddy binýadyny has-da pugtalandyrýar hem-de gurluşyk pudagynyň işini has-da kämilleşdirmäge we döwrebaplaşdyrmaga täze mümkinçilikleri döredýär. Sebäbi gurluşyk pudagyny ýokary depginler bilen ösdürmek Türkmenistanda durmuşa geçirilýän ykdysady syýasatyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri bolup durýar. Öňdebaryjy daşary ýurt kompaniýalarynyň bu sergä uly gyzyklanma bildirmegi hem Türkmenistanyň gurluşyk pudagynda köp mümkinçiliklere eýedigini görkezýär. Şoňa görä-de, Mirasa sarpa goýmak, Watany özgertmek ýylynda guralýan bu sergä dünýäniň onlarça döwletinden kompaniýalar we firmalar gatnaşýar.
Ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny mundan beýläk-de ösdürmek, tebigy baýlyklarymyzy doly möçberde hem-de netijeli peýdalanmak boýunça iri möçberli senagat taslamalary amala aşyrylýar. Bu halkara sergä we maslahata gatnaşyjylar hem Türkmenistanyň gurluşyk pudagynyň ösüşiniň uly geljegini nazara alyp, işewür hyzmatdaşlygy ösdürmegiň mümkinçilikleri we geljegi barada özara pikir alşarlar diýip hasap edýärin.
Türkmenistanyň gurluşyk pudagynda gazanylýan üstünliklere bagyşlanyp geçirilýän maslahatyň işine gatnaşýan milli hünärmenleriň we daşary ýurtly myhmanlaryň özara tejribe alyşmagynda we geljekde giň gerimli hyzmatdaşlygy ýola goýmakda Aşgabat şäherinde guralýan serginiň uly ähmiýete eýe boljakdygyna we onuň özara bähbitli gatnaşyklaryň gerimini giňeltmäge ýardam berjekdigine berk ynanýaryn.
Hormatly halkara sergä we maslahata gatnaşyjylar!
Gadyrly dostlar!
Sizi Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistanyň gözel paýtagty Aşgabat şäherinde geçirilýän «Türkmengurluşyk—2016» atly halkara serginiň hem-de «Türkmenistanyň gurluşyk pudagynyň ösüşi» atly maslahatyň öz işine başlamagy bilen ýene-de bir gezek tüýs ýürekden gutlaýaryn.
Siziň ähliňize berk jan saglyk, uzak ömür, abadan we bagtyýar durmuş, alyp barýan işleriňizde uly üstünlikleri arzuw edýärin.
Türkmenistanyň Prezidenti
Gurbanguly Berdimuhamedow