text:
Türkmenistanyň Prezidenti sanly ulgam arkaly iş maslahatyny geçirdi13.09.2021
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Aşgabat şäheriniň hem-de welaýatlaryň häkimleriniň gatnaşmagynda sanly ulgam arkaly iş maslahatyny geçirdi. Onda ýurdumyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň maksatnamalarynyň ýerine ýetirilişine, Türkmenistanyň mukaddes Garaşsyzlygynyň şanly 30 ýyllygyny baýram etmäge taýýarlyk görlüşine, möwsümleýin oba hojalyk işleriniň guramaçylykly ýerine ýetirilişine degişli meselelere garaldy.
Döwlet Baştutanymyz sanly ulgam arkaly geçirilýän iş maslahatyny açyp, ilki bilen, Aşgabat şäheriniň häkimi R.Gandymowa söz berdi. Häkim paýtagtymyzdaky işleriň ýagdaýy hem-de dürli maksatly desgalarda alnyp barylýan gurluşyk işleriniň depgini, şäheri mundan beýläk-de toplumlaýyn abadanlaşdyrmak boýunça görülýän çäreler barada hasabat berdi.
Hususan-da, häkim paýtagtymyzda, Köpetdagyň gözel künjeginde gurluşygy alnyp barylýan Gündogaryň beýik akyldary Magtymguly Pyragynyň ýadygärlikler toplumyndaky işleriň barşy barada hasabat berdi. Şunuň bilen baglylykda, milli Liderimize birnäçe şekil taslamalary görkezildi.
Şeýle hem şöhratly sene — Watanymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň şanly 30 ýyllygy mynasybetli dabaralara, Halk Maslahatynyň mejlisine, zähmetde tapawutlanan raýatlary döwlet sylaglary bilen sylaglamak dabarasyna taýýarlyk görlüşi barada hasabat berildi.
Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzyň baş şäherinde işleriň alnyp barlyşyna, durmuş-ykdysady, ulag-aragatnaşyk, inžener-tehniki, bezeg we ekologiýa taraplaryny göz öňünde tutup, hemmetaraplaýyn çemeleşmegiň zerurdygyny belledi.
Bina edilýän desgalar Aşgabadyň häzirki zaman binagärlik keşbi bilen sazlaşykly utgaşmalydyr, bu ýerde ozal gurlan binalar, şäher gurşawy bilen sazlaşmalydyr.
Milli Liderimiz bular barada aýtmak bilen, paýtagtymyzda amala aşyrylýan giň gerimli şähergurluşyk maksatnamasynyň öňde goýlan wezipeleriň innowasion esasda, öňdebaryjy tehnologiýalaryň we işläp taýýarlamalaryň, dünýäniň hem-de ýurdumyzyň iň oňat tejribesiniň işjeň ulanylmagy bilen çözülmegine gönükdirilendigini nygtady.
Şunuň bilen baglylykda, döwlet Baştutanymyz desgalaryň gurluşyklaryny bellenen möhletde we ýokary hil derejesinde tamamlamagyň möhümdigini aýtdy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow akyldar şahyrymyz Magtymguly Pyragynyň garaşsyz döwlet, erkinlik, ynsanperwerlik hakyndaky arzuw-islegleriniň bu gün ajaýyp döwrümizde hasyl bolandygyny nygtady. Dana Pyragynyň çuňňur pähim-paýhasyna ýugrulan, kämil many-mazmunly goşgulary halkymyzy halal zähmete, belent maksatlara ruhlandyrmakda bahasyna ýetip bolmajak hazynadyr.
Milli Liderimiz bular barada aýtmak bilen, Magtymguly Pyragynyň heýkeliniň we onuň ýanaşyk ýerleriniň abadanlaşdyrylyşynyň häzirki zamanyň ösen binagärlik çözgütlerine laýyk gelmelidigini belledi.
Şunda bu ýerlerde gurulýan desgalar toplumy Köpetdagyň etegindäki tebigy aýratynlyklar bilen bir bitewi sazlaşygy emele getirmelidir hem-de häzirki zamanyň ösen tejribelerinden, milli binagärlik ýörelgelerinden we ýerli özboluşly tebigy aýratynlyklardan ugur alynmalydyr. Ekologiýa meselelerine möhüm ähmiýet berilmelidir diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow aýtdy.
Milli Liderimiz türkmen halkynyň beýik akyldary Magtymguly Pyragynyň ýadygärlikler toplumynyň onuň doglan gününiň 300 ýyllygyny dabaraly bellemäge taýýarlyk görülýän döwürde, şeýle hem “Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany” diýen şygar astynda geçýän we ata Watanymyzyň beýik Garaşsyzlygynyň şöhratly 30 ýyllyk şanly senesi bellenilýän ýylda açylmagynyň aýratyn ähmiýete, many-mazmuna eýedigini nygtady. Şoňa görä-de, ýadygärlikler toplumynyň açylyş dabarasyna giňişleýin taýýarlyk görülmelidigini belläp, häkime degişli tabşyryklary berdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow ata Watanymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň şöhratly 30 ýyllygyny baýram etmek baradaky meselä geçip, meýilleşdirilen ähli dabaralary geçirmegiň ýokary guramaçylyk derejesini üpjün etmegiň zerurdygyny nygtady.
Milli Liderimiz aýdanlaryny umumylaşdyryp, Aşgabat şäheriniň häkimine birnäçe anyk tabşyryklary berdi.
Soňra Ahal welaýatynyň häkimi Ý.Gurbanow şu günler sebitde oba hojalyk tehnikalarynyň guramaçylykly we netijeli ulanylmagy netijesinde pagta ýygymy, gowaçanyň ýapragyny düşürmek işleri hem-de güýzlük bugdaý ekişi bilen baglanyşykly obasenagat toplumyndaky işleriň ýagdaýy barada hasabat berdi.
Şunuň bilen bir hatarda, Türkmenistanyň beýik Garaşsyzlygynyň şanly 30 ýyllygyna hem-de Halk Maslahatynyň mejlisine taýýarlyk görlüşi, şanly sene mynasybetli ulanylmaga tabşyrylmagy göz öňünde tutulýan desgalarda gurluşyklaryň barşy barada hasabat berildi.
Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, bugdaýyň geljekki bereketli hasylynyň özeni bolan bugdaý ekişiniň hem-de daýhanlaryň yhlas siňdirip ýetişdiren bol hasylyny ýitgisiz ýygnap almak üçin pagta ýygym möwsüminiň depginlerini güýçlendirmegiň wajypdygyny belledi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň belleýşi ýaly, bu möhüm möwsümleri üstünlikli geçirmek maksady bilen, hemme degişli meseleleriň öz wagtynda çözülmegi berk gözegçilikde saklanylmalydyr.
Doly kuwwatynda ulanylmaly oba hojalyk tehnikalarynyň yzygiderli işledilmegini hem-de olara hyzmat edilişini üpjün etmek zerurdyr. Ýygnalan “ak altyn” hasylyny saklamak üçin kabul ediş harmanhanalarynyň we pagta arassalaýjy kärhanalaryň takyk işlemegi boýunça degişli derejede çäreler görülmelidir.
Şunuň bilen bir hatarda, milli Liderimiz beýleki oba hojalyk ekinleriniň ösdürilip ýetişdirilişine üns berilmelidigini belledi.
Döwlet Baştutanymyz welaýaty durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň ileri tutulýan ugurlaryna ünsi çekip, bina edilýän ähli desgalaryň öz wagtynda we ýokary hilli ulanylmaga berilmegi hem-de ata Watanymyzyň beýik Garaşsyzlygynyň şöhratly 30 ýyllyk senesi mynasybetli dabaralara we Halk Maslahatynyň şanly senä bagyşlanan mejlisine ýokary derejede taýýarlyk görmek boýunça häkime birnäçe tabşyryklary berdi.
Soňra Balkan welaýatynyň häkimi T.Atahallyýew sebitde alnyp barylýan işler, güýzlük bugdaýyň ekişini agrotehniki kadalara laýyklykda geçirmek boýunça ýerine ýetirilýän çäreler barada hasabat berdi. Şeýle hem pagta ýygymy möwsüminiň depginleri barada hasabat berildi. Möwsümde kombaýnlar hem-de çig maly harmanhanalara we pagta arassalaýjy kärhanalara daşamak üçin awtoulag tehnikalary işjeň ulanylýar.
Mundan başga-da, gurluşygy alnyp barylýan desgalardaky işleriň ýagdaýy, ata Watanymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň şöhratly 30 ýyllygy mynasybetli baýramçylyk çärelerine hem-de ýurdumyzyň we halkymyzyň durmuşynda aýratyn ähmiýete eýe bolan Halk Maslahatynyň mejlisine taýýarlyk görlüşi barada hasabat berildi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, obasenagat ulgamynda alnyp barylýan işleriň ähmiýetini belledi hem-de ekişiň we “ak altyn” hasylyny ýygnap almagyň ýokary depginlerini saklamagyň, bu möwsümleri bellenilen agrotehniki möhletde tamamlamagyň wajypdygyny aýtdy.
Şunda oba hojalyk tehnikalaryny we gurallaryny netijeli ulanmak bilen bir hatarda, ekerançylaryň hem-de mehanizatorlaryň netijeli zähmet çekmegi we dynç almagy, olary zerur serişdeler bilen doly möçberde üpjün etmek üçin hemme şertleri döretmek esasy talap bolup durýar.
Döwlet Baştutanymyz bular barada aýtmak bilen, günbatar sebitiň ýolbaşçysyna birnäçe tabşyryklary berdi.
Işleriň ýokary hilini berjaý etmek, bina edilýän dürli maksatly desgalary öz wagtynda ulanmaga tabşyrmak hem-de Türkmenistanyň beýik Garaşsyzlygynyň şöhratly 30 ýyllyk şanly senesi mynasybetli dabaralara we taryhy ähmiýete eýe bolan Halk Maslahatynyň mejlisine toplumlaýyn taýýarlyk görmek babatda häkime anyk görkezmeler berildi.
Sanly ulgam arkaly geçirilýän iş maslahaty Daşoguz welaýatynyň häkimi N.Nazarmyradowyň hasabaty bilen dowam etdi. Häkim demirgazyk sebitdäki işleriň ýagdaýy, alnyp barylýan möwsümleýin oba hojalyk işleri, şol sanda güýzlük bugdaý ekişiniň barşy hem-de ýerli toprak-howa şertleri nazara alnyp, 15-nji sentýabrda badalga beriljek “ak altyn” ýygymy möwsümine taýýarlyk görlüşi barada hasabat berdi.
Ata Watanymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň şöhratly 30 ýyllyk senesi mynasybetli dabaralaryň ýokary derejesini üpjün etmek boýunça maksadalaýyk çäreler görülýär. Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň mejlisine guramaçylykly taýýarlyk görülýär.
Milli Liderimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzda azyk bolçulygyny üpjün etmekde obasenagat pudagyny ösdürmegiň ähmiýetini belledi hem-de ekiş möwsümini degişli hil derejesinde we amatly möhletde tamamlamak üçin onuň depginini güýçlendirmegi tabşyrdy. Geljek ýylyň bereketli hasylyny almak şu işleriň geçirilişiniň hiline baglydyr. Şeýle hem güýzlük bugdaýyň gögeriş alnan maýsalaryna idegi agrotehniki kadalary pugta berjaý etmek bilen ýerine ýetirmäge aýratyn üns berilmelidir.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow ýetişdirilen gowaça hasylyny guramaçylykly we ýitgisiz ýygnap almak, onuň saklanylyşyny, öz wagtynda gaýtadan işlenilmegini hem-de sebitiň oba hojalyk önümlerini öndürijileriň şertnamalaýyn borçnamalaryny ýerine ýetirmegini üpjün etmek üçin bar bolan hemme serişdeleri gönükdirmekde anyk çäreleri görmegi tabşyrdy.
Döwlet Baştutanymyz halkymyzyň abadançylygy baradaky aladanyň Türkmenistanyň ähli künjeklerinde ýaýbaňlandyrylan giň gerimli özgertmeleriň ileri tutulýan ugrudygyny nygtap, ýerlerde adamlaryň ýaşaýyş-durmuş şertlerini gowulandyrmak baradaky meseleleri hemişe üns merkezinde saklamagyň zerurdygyny aýtdy.
Milli Liderimiz welaýatda täze gurluşyklardaky işleriň ýagdaýy, şeýle hem ata Watanymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň şanly 30 ýyllyk baýramyna hem-de şanly sene mynasybetli Halk Maslahatynyň mejlisine taýýarlyk görmegiň barşy bilen içgin gyzyklanyp, häkime bu babatda birnäçe anyk tabşyryklary berdi.
Soňra Lebap welaýatynyň häkimi Ş.Amangeldiýew gündogar sebitde ýerine ýetirilýän oba hojalyk işleri, şol sanda bugdaý ekişi we pagta ýygymy möwsümleriniň depgini, bu möwsümleri guramaçylykly geçirmek, tehnikalaryň bökdençsiz işledilmegini üpjün etmek hem-de ekerançylaryň we mehanizatorlaryň netijeli zähmet çekmegi üçin şertleri döretmek boýunça durmuşa geçirilýän çäreler barada hasabat berdi.
Şeýle hem eziz Watanymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň şanly 30 ýyllygyny mynasyp garşylamak we Halk Maslahatynyň mejlisine taýýarlyk görmek boýunça görülýän çäreler barada hasabat berildi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, sebitiň ekerançylyk meýdanlarynda agrotehnikanyň kadalaryny we düzgünlerini berk berjaý etmek bilen ähli işleri ýerine ýetirmegiň möhletini hem-de hilini yzygiderli gözegçilikde saklamagyň zerurdygyny aýtdy.
Döwlet Baştutanymyz güýzlük bugdaýyň, gowaçanyň we beýleki oba hojalyk ekinleriniň hasyllylygyny ýokarlandyrmak maksady bilen, bu ekinleri ösdürip ýetişdirmäge ylmy taýdan esaslandyrylan çemeleşmäniň giňden ornaşdyrylmagynyň wajypdygyny nygtap, häkime degişli tabşyryklary berdi.
Şeýle hem milli Liderimiz welaýatda bina edilýän desgalaryň gurluşygynyň hiline hem-de bellenen tertibe laýyklykda ulanylmaga tabşyrylmagyna pugta gözegçilik edilmelidigini nygtady.
Hormatly Prezidentimiz Garaşsyz Türkmenistanyň şöhratly 30 ýyllygynyň baýramçylygyna hem-de Halk Maslahatynyň mejlisine hemmetaraplaýyn taýýarlyk görülmelidigine ünsi çekip, welaýatyň ýolbaşçysyna anyk tabşyryklary berdi.
Soňra Mary welaýatynyň häkimi D.Annaberdiýew sebitde işleriň ýagdaýy, şol sanda güýzlük bugdaý ekişiniň we pagta ýygymy möwsüminiň barşy, oba hojalyk tehnikalarynyň we enjamlarynyň bökdençsiz işledilmeginiň üpjün edilişi barada hasabat berdi.
Şeýle hem bina edilýän desgalardaky gurluşyk işleriniň depgini, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň nobatdaky mejlisine, ata Watanymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň ýakynlaşyp gelýän şöhratly senesi mynasybetli dabaralara taýýarlyk görlüşi barada hasabat berildi.
Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, daýhanlary zerur möçberde tohum, dökün, suw bilen üpjün etmek bilen birlikde, ekiş bilen baglanyşykly ähli meseleleri berk gözegçilikde saklamagyň zerurdygyny nygtady.
Hormatly Prezidentimiz pagtanyň milli baýlygymyzdygyny belläp, welaýat häkimine ýetişdirilen gowaça hasylyny öz wagtynda we ýokary hil derejesinde ýygnap almak hem-de onuň zerur derejede saklanylmagyny üpjün etmek üçin hemme serişdeleri we güýçleri gönükdirmegi tabşyrdy.
Bugdaý ekişinde we “ak altyn” ýygymy möwsüminde oba hojalyk tehnikalary netijeli ulanylmalydyr, tehnikalaryň zerur ulanyş ýagdaýynda saklanylmagy möhümdir hem-de ýerlerde olara degişli hyzmatlar üpjün edilmelidir diýip, milli Liderimiz aýtdy.
Şeýle hem döwlet Baştutanymyz häkime welaýatda Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň şanly 30 ýyllygy mynasybetli dabaralara hem-de gün tertibine Diýarymyzy mundan beýläk-de gülledip ösdürmegiň möhüm meseleleri giriziljek Halk Maslahatynyň mejlisine taýýarlyk görmegi üpjün etmegi tabşyrdy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow ýurdumyzyň ähli sebitleriniň obasenagat toplumynyň öňünde duran ileri tutulýan wezipeleriň çözülmelidigine ünsi çekip, önümçilige öňdebaryjy oba hojalyk tehnologiýalaryny we pudaklaýyn ylmyň gazananlaryny işjeň ornaşdyrmagyň, oba hojalyk ekinleriniň ýokary hasyl berýän dürli görnüşlerini döretmek maksady bilen, ýerli toprak-howa şertlerini nazarda tutup, seçgiçilik işini höweslendirmegiň ähmiýeti barada aýtdy.
Şeýle hem milli Liderimiz iş maslahatyna gatnaşyjylara ýüzlenip, Watanymyzyň Garaşsyzlygynyň şöhratly senesi mynasybetli dabaraly çäreleri ýokary guramaçylyk derejesinde geçirmek üçin taýýarlyk işleriniň depginini güýçlendirmegi tabşyrdy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow sanly ulgam arkaly geçirilen iş maslahatyny jemläp, oňa gatnaşanlara öňde goýlan jogapkärli wezipeleri çözmekde üstünlikleri arzuw etdi.


c: text/html

text:
Eýropa keńesiniń sarapshylary Qazaqstannyń jemqorlyqqa qarsy júıesin alǵash ret baǵalaıdy
NUR-SULTAN. QazAqparat - Qazaqstanǵa 7-10 qyrkúıek aralyǵynda baǵalaý monıtorınginiń 1-2 raýndy aıasynda GREKO baǵalaý toby alǵashqy saparmen keldi, dep habarlaıdy QazAqparat Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttigine silteme jasap.
Sarapshylar sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyldyń quqyqtyq negizin jáne qoldanystaǵy sybaılas jemqorlyqqa qarsy tetikterdi baǵalaıdy. Immýnıtetterdi alyp tastaý, sybaılas jemqorlyq kiristerin tárkileý, memlekettik organdardyń ashyqtyǵy, memlekettik qyzmetshilerdiń ádeptiligi jáne sybaılas jemqorlyq úshin zańdy tulǵalardyń jaýapkershiligi máselelerine erekshe nazar aýdardy.
Esterińizge sala ketsek, GREKO Eýropa keńesiniń sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl jónindegi organy jáne halyqaralyq sharttarda bekitilgen standarttardy saqtaý jáne tıimdi qoldanýǵa jaýap beredi.
Bıyl naýryz aıynan bastap sarapshylar qazaqstandyq zańnamany zerdeledi. Osy saparda sheteldik baǵalaýshylar memlekettik organ ókilderimen, ÚEU, BAQ jáne kásibı qaýymdastyq ókilderimen kezdesti.
Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttiginiń tóraǵasy Marat Ahmetjanov sapardyń birinshi kúni áriptesterine Qazaqstannyń sybaılas jemqorlyqqa qarsy júıesi týraly baıandady. Sondaı-aq, Bas prokýratýra qyzmetkerlerimen birlesip «Sotqa deıingi tergeýlerdiń biryńǵaı tizilimi», «Ákimshilik óndiristerdiń biryńǵaı tizilimi», «Tekserýler sýbektileri men obektileriniń biryńǵaı tizilimi» júıeleri jáne «Qamqor» aqparattyq servısi tanystyryldy.
Sarapshylardyń qazaqstandyq zańnama men praktıkanyń erekshelikterin neǵurlym tolyq túsinýin qamtamasyz etý úshin Parlament, Ulttyq qaýipsizdik komıteti, Qarjy monıtorıngi jáne Memlekettik qyzmet isteri jónindegi agenttikter, Esep komıteti, Joǵarǵy sot, Bas prokýratýra, ádilet, qarjy, ishki ister mınıstrlikteri jáne ákimdikterdiń qatysýy uıymdastyryldy.
Kezdesýler barysynda alynǵan aqparatty qorytý nátıjesi boıynsha sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl sharalaryn jetildirý jónindegi usynymdarmen qosa baǵalaý esebi jasalady.
Usynymdar tizbesi kelesi jyldyń naýryz aıynda GREKO-nyń plenarlyq otyrysynda bekitiledi. Ony oryndaý úshin bizdiń elge 18 aı beriledi.
Usynymdardy sapaly oryndaý Eýropa keńesiniń sybaılas jemqorlyq úshin qylmystyq jaýapkershilik týraly konventsııasyn jáne birqatar basqa da mańyzdy halyqaralyq sharttardy ratıfıkatsııalaýǵa jol ashady.
Olarǵa qosylý qylmyskerlerdi ekstradıtsııalaý jáne shetelge shyǵarylǵan aktıvterdi qaıtarý bóliginde sheteldik áriptestermen neǵurlym tıimdi yntymaqtasýǵa múmkindik beredi.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Erteń birqatar soltústik aımaqtarda qar jaýady: 9 óńirde eskertý jarııalandy
NUR-SULTAN. QazAqparat - Aýa raıynyń buzylýyna baılanysty Qazaqstannyń birqatar óńirinde eskertý jarııalandy, dep habarlaıdy QazAqparat «Qazgıdromet» RMK baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Kúndiz 27 qyrkúıekte Qostanaı oblysynda jáne oblys ortalyǵynda shyǵystan jel soǵady, ekpini 23-28 m/s jetedi.
28 qyrkúıek túnde Soltústik Qazaqstan oblysynyń ońtústiginde, kúndiz basym bóliginde jańbyr men qar jaýady.
Shyǵystan, soltústik-shyǵystan jel soǵady. Jel qarqyny 15-20 m/s, túnde oblystyń ońtústik-batysynda, kúndiz basym bóliginde 23-28 m/s deıin kúsheıedi.
28 qyrkúıek kúndiz Petropavl qalasynda jańbyr men qar jaýady. Shyǵystan, soltústik-shyǵystan jel soǵady, kúndiz jel jyldamdyǵy 23-28 m/s shamasynda bolady.
27 qyrkúıekte Batys Qazaqstan oblysynda solústik-shyǵystan soqqan jeldiń ekpini kúndiz 15-20 m/s jetedi.
28 qyrkúıek kúndiz Qaraǵandy oblysynyń batysynda qatty jańbyr jaýady.
Ońtústik-batystan jel soǵady, oblystyń batysynda, shyǵysynda jáne ortalyǵynda jel qarqyny 15-20 m/s bolady.
28 qyrkúıek túnde jáne tańerteń Aqtóbe oblysynyń batysynda jáne soltústiginde tuman túsedi.
28 qyrkúıek túnde jáne tańerteń Mańǵystaý oblysynyń batysynda, ońtústik-shyǵysynda tuman túsedi .
Oblystyń soltústiginde soltústik-batystan sekýndyna 15-20 metr jyldamdyqpen jel soǵady.
28 qyrkúıekte Aqmola oblysynyń basym bóliginde jáne Kókshetaý qalasynda jaýyn-shashyn jaýady, jańbyrdyń arty qarǵa ulasady.
K úndiz oblystyń soltústik-batysynda, ońtústik-shyǵysynda qatty jaýyn-shashyn jaýady.
Oblystyń soltústik-shyǵysynda shyǵystan, soltústik-shyǵystan soqqan jeldiń kúshi 23 m/s jetedi.
28 qyrkúıek túnde jáne tańerteń Qyzylorda oblysynyń soltústik-batysynda naızaǵaı jarqyldaıdy.
Ońtústik-batystan jáne batystan kúshti jel soǵady. Oblystyń ortalyǵynda jel qarqyny 15-20 m/s deıin kúsheıedi, shańdy daýyl turady.
28 qyrkúıek túnde Nur-Sultan qalasynda jaýyn-shashyn jaýady (jańbyr qarǵa ulasady), kúndiz qatty jańbyr jaýady.


text:
TÜRKMENISTANYŇ ILÇIHANASY
AWSTRIÝA RESPUBLIKASY - WENA
Türkmenistanyň ykdysadyýetiniň ösüşi orta möhletleýin we uzak möhletleýin döwürlere niýetlenen milli we döwlet maksatnamalary esasynda amala aşyrylýar. Häzirki döwürde Türkmenistanda elektroenergetika, nebit-gaz çykarýan, nebiti gaýtadan işleýän, himiýa we nebit-himiýa senagatlaryndan, maşyn-gurluşyk we demiri gaýtadan işleýän, gurluşyk materiallaryny öndürýän desgalar, ýeňil we azyk senagatynyň kärhanalary bilen üpjün edilen köp pudakly, dürli maksatly ykdysadyýet döredildi.
2017-nji ýylyň jemleri boýunça ähli pudaklarda ykdysady ösüş üpjün edilen, halkyň maddy hal-ýagdaýy ýokarlanýar.
Ýurduň durmuş-ykdysady ösüşine 2018-2024-nji ýyllarda 240 milliard manat bölüp bermek göz öňünde tutulýar.
Halk hojalygyna häzirki wagtda ägirt uly serişdeler, has takygy 50 mlrd amerikan dollaryna golaý möçberde maýa goýumlary goýulýar.
Türkmenistanyň jemi içerki önüminiň 2017-nji ýylda ösüş depgini 6,5% deň boldy. Baş maliýe meýilnamasynyň girdeji bölegi 101,8%, çykdajy bölegi bolsa 96,4% derejesinde ýerine ýetirildi.
Şunuň bilen birlikde aýlyk haklarynyň möçberi ýokarlandy. Aýlyk haklary, pensiýalar, döwlet kömek pullary we talyp haklary öz wagtynda hem-de doly möçberde maliýeleşdirildi. Ýurdumyzyň iri we orta kärhanalarynda ortaça aýlyk zähmet haky 2016-njy ýylyň degişli döwrüne görä, 8,8 göterim ýokarlandy.
Hormatly Prezidentimiziň 2017-nji ýylyň iýul aýynda gol çeken Permanyna laýyklykda, 2018-nji ýylyň 1-nji ýanwaryndan býujetden maliýeleşdirilýän edaralaryň, hojalyk hasaplaşygyndaky kärhanalaryň hem-de guramalaryň işgärleriniň zähmet haklary, şeýle hem pensiýalaryň we döwlet kömek pullarynyň, talyp haklarynyň möçberi 10 göterim ýokarlandy. Galyberse-de, ýakyn ýedi ýylyň dowamynda durmuş tölegleriniň şu görnüşleriniň ählisiniň möçberlerini şu derejede artdyrmak göz öňünde tutulýar. Bu ýagdaý, ilkinji nobatda, ykdysadyýetiň ösmegi, maliýe we durmuş durnuklylygy bilen düşündirilýär.
Türkmenistan beýleki döwletler bilen özüniň daşary ykdysady gatnaşyklaryny işjeň ösdürýär. Bu gün Türkmenistan dünýäniň 119 sany ýurdy bilen daşary söwda gatnaşyklaryny alyp barýar.
Türkmenistanyň guramalarynyň we edaralarynyň maliýe hasabatlylyk ulgamyny kämilleşdirmek, dünýäniň dürli döwletleri bilen özara bähbitli hyzmatdaşlygy ýola goýmak hem-de ýurdumyzyň ykdysadyýetine daşary ýurt maýalaryny çekmek üçin esasy utgaşdyryjy gural bolup hyzmat edýär. Şunuň bilen baglylykda, 2017-nji ýylyň dekabr aýynda degişli Kararyň kabul edilendigini ýatlamalydyrys. Şol resminama laýyklykda, eýeçiliginiň görnüşine garamazdan, ähli kärhanalara we guramalara (karz beriji edaralardan başga) 2019-njy ýylyň 1-nji ýanwaryndan buhgalter hasabatynyň hem-de maliýe hasabatlylygynyň halkara standartlaryna geçmek bellenildi.
Häzirki wagtda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýolbaşçylygynda ýurtda milli ykdysadyýetiň diwersifikasiýa edilmegine we oňa innowasion häsiýetiniň berilmegine gönükdirilen milli we döwlet maksatnamalaryna laýyklykda uly möçberli özgertmeler amala aşyrylýar.
Şu nukdaýnazardan, soňky ýyllaryň içinde adaty bolan pudaklar, ýagny nebit-gaz toplumy, elektroenergetika, oba hojalygy, gurluşyk, ulag we aragatnaşyk pudagy düýpli ösüşe eýe boldy. Şunuň bilen bir wagtda, ykdysadyýetiň täze pudaklaryny: himiýa önümçiligini, dokma pudagyny, gurluşyk materiallary önümçiligini, telekommunikasiýalar we beýleki ýokary tehnologiýa pudaklaryny emele getirmek boýunça işler alnyp barylýar.
“Türkmenistanyň Prezidentiniň ýurdy 2018-2024-njy ýyllar üçin durmuş-ykdysady taýdan ösdürmek Maksatnamasyny” amala aşyrmak boýunça geçirilen işleriň çäklerinde geljekde ýokarda agzalan pudaklary mundan beýläk ösdürmäge gönükdirilen ýörite orta möhletleýin maksatnamalar işlenip düzüldi.
Ykrar edilen tebigy gazyň gorlary boýunça dünýäde dördünji orny eýeleýän, şeýle hem geografik ýerleşiş aýratynlyklaryny nazara almak bilen, Türkmenistan özüniň halkara hyzmatdaşlygyny diwersifikasiýalaşdyrmak syýasatyny, hususan-da, energetika pudagynda, türkmen uglewodorod çeşmelerine we olary daşamagyň serişdelerine hyzmatdaşlaryň deň ygtyýarlylygyny üpjün etmek esasynda alyp barýar. Bu türkmen energiýa geçirijilerini halkara energetika bazaryna çykarmak üçin köpugurly ulag-turbageçiriji infrastrukturalarynyň döredilmegini göz öňüne tutýar.
2016-njy ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende, 2017-nji ýylda tebigy we ugurdaş gazyň çykarylyşynyň ösüş depgini 102 göterime, daşary ýurtlara eksport edilen “mawy ýangyjyň” ösüş depgini 101,1 göterime, maýa goýumlaryny özleşdirmegiň ösüş depgini 107 göterime deň boldy. Şuňa laýyklykda, ýurt adaty ulanýan ugurlary bilen bir hatarda, Türkmenistan-Owganystan-Pakistan-Hindistan (TOPH) ugry boýunça gaz geçirijisini hem hyzmatdaşlary bilen durmuşa geçirmeklige içgin girişdi. Türkmenistan-Owganystan-Pakistan-Hindistan gaz geçirijisiniň türkmen böleginiň gurluşygy meýilnama laýyklykda alnyp barylýar. Şu ýylyň 23-nji fewralynda bu gaz geçirijiniň owgan böleginiň gurluşygyna badalga berildi.
Iş ýüzünde görülýän çäreleriň netijesinde türkmen ykdysadyýetine goýulýan daşary ýurt maýa goýumlarynyň paýy ýylsaýyn ýokarlanýar, bilelikdäki kärhanalaryň sany artýar. Ägirt uly “Galkynyş” gaz ojagyny abadanlaşdyrmak işini, etilenden pes basyşly polietileni öndürmek boýunça gazy gaýtadan işleýän toplumyň, tebigy gazdan suwuk ýangyç öndürýän zawodyň, gazy polimere öwürmek boýunça kärhananyň, polietilen we polipropilen öndürýän zawodyň, konsentrirlenen fosfor dökünlerini öndürmek boýunça toplumyň we beýleki köpsanly desgalaryň gurluşygyny daşary ýurtlaryň esasy kompaniýalarynyň gatnaşmagynda amala aşyrylýan iri maýa goýum taslamalarynyň hatarynda görkezmek bolar.
Türkmenistan energiýa geçirijilerini Ýewropa döwletlerine ýetirmek babatda hem içgin gyzyklanmak bilen garaýar. Tebigy baýlyklar bilen birwagtda Türkmenistanyň energetika pudagynyň diwersifikasiýa strukturasy, ilkinji nobatda uglewodorod çig malyna esaslanan, senagatyň gaýtadan işleýän täze pudaklaryny döretmegiň üsti bilen yzygider amala aşyrylýar. Bu sebitiň ajaýyp geografiki ýerleşişini hasaba almak bilen, Merkezi Aziýa we Hazar zolagynda Türkmenistan halkara ulag taslamalaryny bilelikde işläp düzmegi möhüm hasaplaýar.
Türkmenistanyň energiýa ulgamy Merkezi Aziýanyň birleşen energiýa ulgamy bilen baglanyşykly we elektrik energiýanyň köp bölegini Owganystana, Eýrana, Türkiýä, Täjigistana we sebitiň beýleki ýurtlaryna eksport etmäge ukyply. Ýurduň energetika pudagynyň potensialy yzygiderli artdyrylýar, täze elektrostansiýalar we elektrogeçiriji ulgamlar gurulýar, bar bolan energetiki desgalaryň durky täzelenýär we döwrebaplaşdyrylýar. 2024-nji ýyla çenli ýurdumyzda öndüriljek elektrik energiýasynyň mukdary 33 milliard kilowatt sagada ýetiriler. Munuň özi 2018-nji ýyl bilen deňeşdirilende 27,2 göterim köpdür. Elektrik energiýasynyň daşary ýurtlara iberiljek mukdary birnäçe esse artar.
Ykdysadyýetiň maliýe goýum görkezijileriniň ýokary derejede bolmagy Türkmenistanyň gurluşyk toplumynyň tiz depginler bilen ösmegine getirdi. Senagat, dynç alyş, medeni ugurlara gönükdirilen “Awaza” Milli syýahatçylyk zolagy ýaly uly göwrümli gurluşyk taslamalaryndan başga-da ýurduň içinde ýaşaýyş jaý gurluşyklary hem alnyp barylýar. 2020-nji ýyla çenli döwür üçin obalaryň, şäherçeleriň, şäherleriň, etraplary we etrap merkezleriniň ilatynyň durmuş-ýaşaýyş şertlerini özgertmek boýunça Milli maksatnama amala aşyrylýar.
Degişli maksatnamalara laýyklykda, ýurdumyzyň ähli sebitlerinde önümçilik we durmuş-medeni maksatly desgalaryň gurluşygy alnyp barylýar. 2017-nji ýylyň dowamynda köp sanly desgalaryň gurluşygy alnyp baryldy. Olaryň 48,5 göterimi önümçilik, 51,5 göterimi durmuş-medeni maksatly binalardyr. Häzirki wagtda ýurdumyzda umumy bahasy 42 milliard amerikan dollaryndan gowrak bolan iri desgalaryň 1700-e golaýy gurulýar. Hasabat döwründe durmuş maksatly desgalaryň 10-sy, inženerçilik ulgamlarynyň 623,6 kilometri, 1214,3 müň inedördül metr ýaşaýyş jaýlary guruldy. Häzirki wagtda suw we lagym arassalaýjy desgalaryň 31-siniň, durmuş maksatly desgalaryň 59-synyň, 352 müň inedördül metrden gowrak ýaşaýyş jaýlarynyň, şeýle hem inženerçilik ulgamlarynyň gurluşyk işleri dowam edýär.
2018-nji ýylyň 7-nji fewralynda Aşgabat şäheriniň «Täze zaman» ýaşaýyş toplumynyň nobatdaky tapgyry dabaraly ýagdaýda açyldy.
Türkmenistan ulag-aragatnaşyk ulgamynyň (demir we gara ýollarynyň, deňiz we derýa portlarynyň, turbageçiriji ulaglaryň) ösmegine bütin ýurduň ykdysadyýetiniň durnukly ösmegine ýardam edýän infrastrukturanyň esasy düzüjisi hökmünde uly ähmiýet berýär.
Türkmenistan dünýä ähmiýetli iri halkara üstaşyr-ulag we telekommunikasiýa geçelgesine öwrülýär. Munuň özi “Türkmenistan — Beýik Ýüpek ýolunyň ýüregi” diýen ady göterýän 2018-nji ýylda aýratyn möhümdir. Yklymyň esasy söwda ýollarynyň çatrygynda ýerleşen ýurdumyz, müňlerçe ýyllar mundan hem öň bolşy ýaly, häzir hem bu gadymy kerwen ýolunyň möhüm halkasy bolmagynda galýar. Onuň innowasion taýdan täzeden dikeldilmeginde Türkmenistan barha işjeň we ähmiýetli orun tutýar. Şunuň bilen baglylykda, ulag we aragatnaşyk pudagynyň depginli ösdürilmegi täze durmuş-ykdysady şertleriň kemala gelmegine, işewür we özara bähbitli hyzmatdaşlygyň, goňşy ýurtlar bilen bolşy ýaly, gyzyklanma bildirýän ýurtlaryň ählisi hem-de Ýer ýüzüniň halklary bilen dostluk we doganlyk gatnaşyklarynyň giňeldilmegine hyzmat edýär.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow tarapyndan öňe sürlen ulag ulgamyndaky uly göwrümli halkara taslamalary sebitleýin we sebitara hyzmatdaşlyga uly itergi berer.
2016-njy ýylda Aşgabatdaky täze Halkara howa menzili, şeýle hem Türkmenistan-Owganystan-Täjigistan demir ýolunyň birinji tapgyry işe girizildi.
2018-nji ýylyň 26-njy fewralynda Türkmenabat şäherinde täze gurlan halkara howa menzili işe girizildi.
2018-nji ýylyň maý aýynyň 2-sine Türkmenbaşyda täze halkara deňiz portunyň açylyş dabarasy, şeýle-de “Awaza” Milli syýahatçylyk zolagynda Ulag boýunça halkara forum we sergi geçirildi.
Ýurdumyzyň ykdysady ösüşiniň ýokarlanmagy bilen ýük daşamaklygyň göwrümi hem artýar. 2017-nji ýylda ýükleri daşamagyň we ýolagçylary gatnatmagyň umumy möçberinde olaryň hersi boýunça awtomobil ulagynyň paýy 101 göterime barabar boldy. 2017-nji ýylda suw ulaglary arkaly ýük daşalyşynyň möçberi 152 göterime ýetdi. Diňe geçen ýylda Deňiz we derýa ulaglary döwlet gullugy boýunça ýolagçy dolanyşygynyň 154,3 göterime deň bolandygyny bellemelidiris. Häzirki wagtda Türkmenistan “Demirgazyk-Günorta”, “Günbatar-Gündogar” geçirijiler boýunça demir ýol ýüklerini daşamaklygyň halkara transmilli merkezleriniň iň irileriniň biri hökmünde çykyş edýär. Beýik Ýüpek ýoluny täze görnüşde dikeltmegiň maksatlaryny durmuşa geçirmek hem-de Ýewraziýanyň dünýädäki iki ykdysady giňişliklerini birikdirmek bilen baglanyşyklylykda bu ugurda möhüm logistik geçelgeleri kemala getirmek uly ähmiýete eýedir. Bu taslama şeýle hem Hytaý, Hindistan, Pakistan, Aziýa — Ýuwaş ummany sebitiniň ýurtlary ýaly kuwwatly ykdysady merkezlere çykylmagyny üpjün etmek bilen, günorta we gündogar ugurlarda halkara ulag ulgamyna birleşmek mümkinçiligini göz öňünde tutýar.
2017-nji ýylyň oktýabrynda geçirilen Ýaşulular maslahatynda hormatly Prezidentimiz eden çykyşynda ýurdumyzyň halk hojalyk toplumynyň dürli pudaklarynda öňdebaryjy kosmiki tehnologiýalaryň ulanylyşyny artdyrmagy ýakyn döwür üçin möhüm wezipeleriň hatarynda kesgitledi. Döwlet Baştutanymyzyň çözgüdi boýunça 2018 — 2024-nji ýyllarda ýurdumyzyň kosmiki ulgamyny ösdürmäge hem-de onuň işini kämilleşdirmäge 1 milliard 300 million manada golaý maýa goýumlary gönükdiriler.
Türkmenistanda eýýäm doly gazylyp alnan ýatak gorlaryny toplumlaýyn ulanmak, şeýle-de himiki çig malyň täze ýataklaryny senagat taýdan özleşdirmek bilen bagly himiýa we nebithimiýa senagatynyň pudaklaryny ösdürmäge uly mümkinçilikler bar.
Lebap welaýatynyň Gowurdak – Köýtendag ýerlerinde täze kaliý duzlarynyň ýataklary açyldy hem-de 2009-njy ýylda welaýatyň Garlyk şäherçesinde kaliý dökünlerini öndürýän Dag-magdan baýlaşdyryjy toplumynyň gurluşygyna başlandy. Kaliý dökünlerini öndürýän Dag-magdan baýlaşdyryjy toplumynyň gurluşygyna başlanmagy, munuň özi Türkmenistanyň ykdysadyýetine täze bir ulgamyň goşulýandygyny aňladýar. Şeýlelikde, kaliý duzlarynyň Garlyk ýatagy ýylda 1-den 1,5 million tonna çenli dökünleri öndürmäge ukyply, gelejekde bolsa 4 million tonna çenli artdyrylar. Toplumyň birinji nobatdakysynyň bahasy ABŞ-nyň bir milliard dollaryna barabardyr. 2017-nji ýylyň 31-nji martynda Belarus Respublikasynyň Prezidentiniň Türkmenistana bolan saparynyň dowamynda, Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow we Belarus Respublikasynyň Prezidenti Aleksandr Lukaşenko Lebap welaýatynyň Garlyk şäherçesinde gurlan kaliý dökünlerini öndürýän dag-magdan baýlaşdyryjy kombinatyny ulanyşa girizmek dabarasyna gatnaşdylar.
Garabogaz şäherindäki karbamid öndürýän täze zawodyň gurluşygy tamamlap barýar. Onuň okgunly ösüp barýan gazhimiýa pudagyny, umuman milli ykdysadyýeti berkitmekde uly ähmiýeti bar. Nobatdaky ýyl kuwwatlylygy ýylda 1 million 155 müň tonna önüm çykarýan karbamid öndürýän zawody işe girizmek meýilleşdirilýär.
2018-nji ýylyň 14-nji fewralynda Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň täze edara merkezi we Ahal welaýatynyň Owadandepe obasynda aýna önümlerini öndürýän kärhana ulanylmaga berildi.
Ýurdumyzyň agrosenagat toplumynyň wajyp wezipelerine ilaty doly derejede azyk önümleri bilen üpjün etmek, gaýtadan işleýiş senagatyny çig mal bilen üpjün etmek, önümçiligi ýokarlandyrmak we täze hojalyk gatnaşyklary ýola goýmak we yzygiderli azyk howpsuzlygyny üpjün etmek girýär.
Häzirki wagtda Türkmenistan özüni esasy azyk önümleri bilen doly üpjün edýär. 2016-njy ýylyň görkezijileri bilen deňeşdirilende, jemi öndürilen önüm 6,4 göterim artdy. 2017-nji ýylyň netijeleri boýunça bölek-satuw haryt dolanyşygy 2016-njy ýyla garanyňda, 19 göterim artdy. 2017-nji ýylyň jemleri boýunça haryt dolanyşygynyň umumy möçberi 4 milliard 891,4 million manada barabar boldy. 2016-njy ýyl bilen deňeşdirilende, ösüş 12,8 göterime deň boldy.
Ýurdumyzda öndürilýän harytlaryň eksportunyň möçberi 6,6 göterim ýokarlandy, ýurdumyza getirilýän önümleriň möçberi bolsa 21 göterime golaý azaldy.
Garaşsyzlyk ýyllarynda Türkmenistanda täze döwrebap ýokary tehnologik enjamlar bilen üpjün edilen, eksporta gönükdirilen dokma senagaty guruldy we öňdebaryjy, ýokary öndürijilikli enjamlar bilen enjamlaşdyrylan 60 sany dokma toplumlary we kärhanalar işe girizildi. Häzirki wagtda öndürilýän dokma önümleriniň 80% töweregi Ýewropa Bileleşiginiň ýurtlaryna, ABŞ-na, Kanada, Russiýa, Türkiýä, Wengriýa, Hytaýa, Baltika ýurtlaryna, Ukraina we beýleki ýurtlara ugradylýar.
Ýurdumyzyň Birleşen Milletler Guramasynyň Ykdysady we durmuş geňeşiniň mejlislerinde BMG-niň düzümleriniň üçüsine – 2017-2020-nji ýyllar üçin ösüş maksadynda ylym we tehnika boýunça komissiýa, 2016-2020-nji ýyllar üçin ilat we ösüş boýunça komissiýa hem-de 2017-2021-nji ýyllar üçin durmuş ösüşi üçin komissiýa saýlanylmagy dünýä bileleşiginiň Türkmenistanyň Hökümetiniň milli ykdysadyýetiň durnukly ösmegi üçin görýän çärelerini goldaýandygynyň aýdyň subutnamasydyr.


text:
Последние новости
Архив новостей
Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi harytlary satyn almak boýunça öň yglan edilen bäsleşigiň möhletini uzaldýar
Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi aşakdaky lotlarda görkezilen harytlary satyn almak boýunça öň yglan edilen bäsleşigiň möhletini uzaldýar.
Lot ¹ 7 — Ahal welaýatynyň Gökdepe etrabynyň Köpetdag geňeşliginiň täze saglyk öýi üçin lukmançylyk enjamlaryny we saglygy goraýyş maksatly serişdeleri satyn almak.
Lot ¹ 8 — Ahal welaýatynyň Gökdepe etrabynyň Owadandepe geňeşliginiň täze saglyk öýi üçin lukmançylyk enjamlaryny we saglygy goraýyş maksatly serişdeleri satyn almak.
Lot ¹ 9 — Ahal welaýatynyň Ak bugdaý etrabynyň Öňaldy geňeşliginiň täze saglyk öýi üçin lukmançylyk enjamlaryny we saglygy goraýyş maksatly serişdeleri satyn almak.
Lot ¹ 10 — Ahal welaýatynyň Kaka etrabynyň Gowşut geňeşliginiň täze saglyk öýi üçin lukmançylyk enjamlaryny we saglygy goraýyş maksatly serişdeleri satyn almak.
Lot ¹ 11 — Ahal welaýatynyň Ak bugdaý etrap hassahanasy üçin lukmançylyk enjamlaryny we saglygy goraýyş maksatly serişdeleri satyn almak.
Lot ¹ 15 — Saglygy goraýyş, anyklaýyş merkezi üçin lukmançylyk enjamlaryny we saglygy goraýyş maksatly serişdeleri satyn almak.
Lot ¹ 27 — Lebap welaýatynyň Darganata etrap hassahanasynyň Gazojak şahamçasy üçin lukmançylyk enjamlaryny hem-de saglygy goraýyş maksatly serişdeleri satyn almak.
Bäsleşige gatnaşmak üçin ýazuw görnüşindäki arzany tabşyryp, resminamalar toplumyny almaly. Pul serişdelerini geçirmek üçin hasap arza tabşyrylanda berilýär.
Bäsleşik boýunça teklipler şu habaryň goýulan gününden başlap, 30 (otuz) günüň dowamynda Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrliginiň binasynda kabul edilýär.
Salgysy: Aşgabat şäheriniň Arçabil şaýolunyň 20-nji jaýy.
Habarlaşmak üçin telefon belgisi: 40-04-79.
Если вы заметили ошибку в тексте, пожалуйста, выделите её и нажмите Ctrl+Enter


text:
Semalt hünärmeni: Ine, diňe ykjam traffigi nädip görmeli
Google Analytics profil süzgüçleri köp tarapdan peýdalydyr. Ilkinji we esasy artykmaçlygy, talaplarymyza we parametrleriň görnüşine baglylykda hasabatlarymyzdan maglumatlary öz içine alyp ýa-da çykaryp bileris.
Jübi traffiginden, käbir belli domenlerden ýa-da belli bir ýerden maglumatlary görmek ýa-da ýok etmek isläp bilersiňiz. “ Semalt” -yň öňdebaryjy hünärmeni Oliwer King, bu zatlaryň hemmesini Google Analytics hasabyňyz arkaly aňsatlyk bilen amala aşyryp boljakdygyny kepillendirýär.
Google-yň profil süzgüji, Google Analytics dolandyryş panelindäki maglumatlary üýtgetmek ýa-da çäklendirmek üçin ulanylýan aýratyn süzgüç hökmünde kesgitlenip bilner. Şeýlelik bilen, maglumatlaryňyzy üýtgedip, internetdäki sahypaňyzyň howpsuzlygyny we ygtybarlylygyny üpjün edip bilersiňiz.
Başga sözler bilen aýdylanda, “Google Analytics” profil süzgüçleri, traffigiňyzyň çeşmeleri we IP salgylary barada takyk maglumatlary we ygtybarly maglumatlary görkezýän hasabatlar toplumyny döretmäge kömek edip biler. Şahsy kompýuterden ýa-da ykjam enjamlardan öz pikirleriňizi alsaňyzam, profil süzgüçleri size diňe ygtybarly maglumat berer. “Google Analytics” profil süzgüçlerini doly guranyňyzdan soň dürli ýagdaýlarda ulanyp bolýar.
1-nji ädim - Esasy profiliňiz bolmaly
Birinji ädim, başlamazdan ozal baş profiliň bolmagydyr. Şol profili entek döretmedik bolsaňyz, sahypaňyzyň traffiginiň nireden gelýändigi barada hiç wagt düşünip bilmersiňiz. Baş profiliňizde web trafigiňiz we köp wagtyňyzy nirede geçirmelidigiňiz barada ähli maglumatlar bolar. “Google Analytics” -i köpden bäri ulanýan bolsaňyz, baş profil döretmek arkaly sahypaňyzyň işine gözegçilik etmegiň wagty geldi. Gurnamak aňsat we size ýokary netijeleri berýär.
2-nji ädim - Täze profil guruň
Şeýle bolsa, profil döretmediňiz. Bu ýerde size derrew profil süzgüçlerini nädip gurmalydygyny aýdarys. Google Analitika hasabyňyzdaky Dolandyryş bölümine basyň we Başlamak üçin Täze Profil nyşanyna basyp, Tertipler goýmasyny saýlaň.
3-nji ädim - Profil süzgüçini dörediň
Profil döredeniňizden we ähli bölümlerini tamamlanyňyzdan soň, indiki ädim “Mobil ulanyjylar” nyşanyna basmak we “Filtrler” bölümine basyp filtrler döretmekdir. Bu ýerde talaplaryňyza görä dürli süzgüçleri döredip, web sahypaňyzyň traffigine we hiline baha berip bilersiňiz.
“Google Analytics” ykjam süzgüçli profilleri
Takmynan üç ýyl ozal “Crazy Egg” blogyna giren köp traffik ykjam enjamlar arkaly boldy. E-poçta abonentleriniň diňe alty göteriminiň mobil telefonlaryny ulanyp web sahypasyna girmegi iň biynjalyk zat. Mundan başga-da, jübi telefonlary duralganyň tizligi we saýtdaky wagt ýaly ugurlarda ep-esli derejede yza galýardy. Bu sahypa köp adamyň girendigini aňladýar, emma web sahypalarynda bary-ýogy birnäçe sekunt sarp etdiler. Şeýlelikde, kompaniýa internetde görünmegini we ygtybarlylygyny üpjün etmek üçin Google Analytics profil süzgüçini täzeden dizaýn etmegi we döretmegi makul bildi. Täze jogap berýän WordPress mowzuklary, ulanyjylaryň hil netijelerini gazanmagyny üpjün etmek üçin işlenip düzüldi.


text:
Türkmen-täjik gatnaşyklary ösüşiň täze derejesine çykdy05.08.2021
Şu gün Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Merkezi Aziýa döwletleriniň Baştutanlarynyň 6-njy awgustda «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda geçiriljek konsultatiw duşuşygyna gatnaşmak üçin Balkan welaýatyna iş sapary bilen ugrady.
Milli Liderimiz ir bilen paýtagtymyzyň Halkara howa menziline geldi. Biraz wagtdan soň, bu ýere ýurdumyzda döwlet sapary bilen bolýan Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti Emomali Rahmon hem geldi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow belent mertebeli myhmany mähirli garşylady.
Iki doganlyk döwletiň Baştutanlary Aşgabadyň Halkara howa menziliniň belent mertebeli myhmanlar üçin niýetlenen zalyna bardylar. Bu ýerde iki dostlukly ýurduň Prezidentleriniň çaý başynda söhbetdeşligi boldy. Onuň dowamynda ösüşiň täze derejesine çykan türkmen-täjik gatnaşyklarynyň mundan beýläk-de ösdürilmeginiň meseleleri, düýn paýtagtymyzda ýokary derejede geçirilen duşuşyklaryň jemleri boýunça gazanylan ylalaşyklary iş ýüzünde durmuşa geçirmegiň ugurlary boýunça pikir alyşmalar boldy.
Mälim bolşy ýaly, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow bilen Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti Emomali Rahmonyň arasynda bolan gepleşikler üstünlikli geçdi. Onda iki ýurduň netijeli hyzmatdaşlygy bar bolan ägirt uly mümkinçiliklere laýyk derejede ösdürmäge gyzyklanma bildirýändigi bellenildi.
Gol çekilen resminamalar toplumy ikitaraplaýyn söwda-ykdysady hem-de medeni-ynsanperwer ulgamlardaky hyzmatdaşlygy giňeltmäge gönükdirilendir. Şol bir wagtyň özünde geçirilen gepleşiklerde söwda-ykdysady, energetika, ulag-aragatnaşyk, ýükleri we ýolagçylary üstaşyr geçirmek, gurluşyk, oba we suw hojalygy, ýaşlar syýasaty, syýahatçylyk, medeniýet we sungat ýaly ugurlar, iki ýurduň işewür düzümleriniň gatnaşyklary hyzmatdaşlygyň möhüm ugurlary hökmünde görkezildi.
Söhbetdeşlik tamamlanandan soň, hormatly Prezidentimiz täjik kärdeşini uçara münmäge çagyrdy. Iki ýurduň döwlet Baştutanlary Arkadag Prezidentimiziň uçarynda Merkezi Aziýa döwletleriniň Baştutanlarynyň konsultatiw duşuşygyna we beýleki halkara ähmiýetli çärelere gatnaşmak üçin Balkan welaýatyna tarap ugradylar.
Howa giňişligine aralaşan uçarda iki dostlukly döwletiň Prezidentleriniň özara söhbetdeşligi dowam etdi. Söhbetdeşligiň barşynda täze taryhy eýýamda iki döwletiň durmuş-ykdysady ösüşini nazara alyp, ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň esasy ugurlary ara alnyp maslahatlaşyldy. Şeýle hem hormatly Prezidentimiz we belent mertebeli myhman gazanylan ylalaşyklary amala aşyrmagyň ugurlaryny kesgitlediler.
Özara hyzmatdaşlyk gatnaşyklarynyň çäklerinde iki döwletiň sebitleriniň mümkinçiliklerinden netijeli peýdalanmak maksady bilen, welaýatlaryň arasynda ýygjam gatnaşyklaryň ähmiýetine garaldy.
Bellenilişi ýaly, ýokary derejede geçirilen gepleşikleriň netijeleri boýunça iki ýurduň daşary işler ministrlikleriniň arasynda 2021 — 2023-nji ýyllar üçin Hyzmatdaşlyk maksatnamasy kabul edildi we Türkmenistanyň hem-de Täjigistan Respublikasynyň Hökümetleriniň arasynda raýatlaryň özara saparlary hakynda Ylalaşyga üýtgetmeler girizmek hakyndaky Teswirnama gol çekildi. Munuň özi iki ýurduň arasynda ikitaraplaýyn, köptaraplaýyn, şeýle hem abraýly halkara guramalaryň, şol sanda BMG-niň degişli düzümleriniň çäklerinde gatnaşyklary işjeňleşdirmäge giň ýol açar diýip, iki ýurduň Liderleri geçirilen gepleşikleriň netijelerine kanagatlanma bildirdiler.
Hazaryň kenarynda Türkmenistanyň başlangyjy boýunça geçirilýän halkara çäreleriň ähmiýeti bellenildi we bu forumlaryň, halkara sergileriň sebitiň ýurtlarynyň arasyndaky gatnaşyklaryň birek-birege ynanyşmak, özara bähbitli esasda ösdürilmegine ýardam berjekdigine ynam bildirildi.
Biraz wagtdan soň, hormatly Prezidentimiziň uçary Türkmenbaşy şäheriniň Halkara howa menziline geldi. Bu ýerde döwlet Baştutanlary mähirli garşylandy.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow we Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti Emomali Rahmon ähli ugurlar boýunça ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygy ösdürmäge berýän goldawy üçin birek-birege minnetdarlyk bildirdiler.
Soňra Täjigistanyň Baştutany Halkara deňiz portuna baryp gördi, ol ýerde deňiz portunyň işi we ony ösdürmegiň geljegi bilen tanyşdy.
Häzirki wagtda Türkmenistan sebitiň örän möhüm ulag çatrygyna, özüniň geografik taýdan amatly ýerleşmegi hem-de daşary ýurtlar bilen hyzmatdaşlyk boýunça möhüm başlangyçlary öňe sürýän we şeýle gatnaşyklary durmuşa geçirmek ugrunda yzygiderli işleri alyp barýan hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň oňyn daşary syýasaty netijesinde, iri halkara logistika merkezine öwrülýär.
2018-nji ýylyň maý aýynda Türkmenbaşy şäherinde häzirki zaman Halkara deňiz portunyň ulanylmaga berilmegi Merkezi Aziýanyň we Hazar sebitiniň ýurtlarynyň ählisi üçin uly ähmiýetli waka boldy. Bu toplum iri halkara düzümleriň birnäçesiniň sertifikatlaryna mynasyp boldy.
Häzirki wagtda Türkmenbaşynyň Halkara deňiz porty Aziýa bilen Ýewropany birleşdirýän ulag-üstaşyr söwda geçelgesiniň möhüm bölegi, şeýle hem Gündogar — Günbatar hem-de Demirgazyk — Günorta ugry boýunça ýük gatnawlaryny üpjün edýän iri logistika merkezi bolup durýar.
Portuň umumy meýdany 1 million 358 müň inedördül metrden gowrakdyr. Gämiler duralgasynyň uzynlygy 3 müň 500 metre deňdir, bu ýerde birbada birnäçe ýük we ýolagçy gämileriniň durmagy üçin zerur şertler döredilipdir.
Iň häzirki zaman enjamlar bilen üpjün edilen Halkara deňiz portunda Ýewropa ýurtlarynyň, Ýakyn we Orta Gündogaryň haryt we çig mal bazarlaryna hem-de Hindi ummany sebitiniň döwletlerine çykmak üçin ähli şertler bar.
Deňiz porty düzümlerine degişli iň gowy işläp taýýarlamalar ulanylan bu Halkara deňiz porty ýurdumyzyň eksport mümkinçiliklerini artdyrmakda möhüm orun eýeleýär. Ol uly ähmiýetli halkara ulag merkezi hökmünde ýurdumyzyň önümlerini dünýä bazarlaryna bökdençsiz çykarmak üçin ähli mümkinçiliklere eýedir.
Hazaryň deňiz portunyň üstünden geçirilýän ýükleriň möçberleri ýyl-ýyldan artýar. Onuň üsti bilen Türkmenistana senagat we oba hojalyk enjamlary, awtoulag serişdeleri, demir we agaç önümleri, mineral dökünler getirilýär, daşary ýurtlara bolsa polipropilen, koks hem-de beýleki nebit önümleri, himiýa we gurluşyk serişdeleri iberilýär.
Türkmenistanyň hem, beýleki Hazarýaka ýurtlary ýaly, halkara söwda-ykdysady gatnaşyklary giňeltmek hem-de söwda ýollaryny diwersifikasiýalaşdyrmak boýunça işleriň çäklerinde milli gämi gatnawlarynyň mümkinçilikleriniň güýçlendirilmegine uly üns berýändigini bellemek gerek. Soňky ýyllarda türkmen tarapynyň buýurmasy boýunça söwda flotunda häzirki zaman tankerler we beýleki gämiler guruldy hem-de ulanylmaga berildi, olaryň tehniki häsiýetnamalary hem-de innowasion görkezijileri deňiz gatnawlary bazarynda bildirilýän iň ýokary talaplara laýyk gelýär.
Türkmenbaşy şäheriniň Halkara deňiz portunyň häzirki zaman düzümleri özüniň ýokary derejeli hyzmatlar ulgamyndaky mümkinçilikleri bilen diňe bir häzirki wagtyň talaplaryny däl-de, geljekki döwrüň talaplaryny hem kanagatlandyrmaga ukyplydyr. Bu ýerde alnyp barylýan işler wagtyň geçmegi bilen yklymara ýük gatnawlarynyň logistika zynjyrynda düýpli özgertmelere getirip biler, iň gysga we amatly ugurlar hökmünde Türkmenistanyň ýük terminallary bu zynjyryň möhüm halkasy bolar.
Portuň düzümleri bilen tanyşlygyň barşynda Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti parom, ýolagçy we konteýner terminallaryna baryp gördi.
Ortaça ýyllyk kuwwaty 400 müň TEU bolan konteýner terminaly 249 müň inedördül metr meýdany eýeleýär. Bu strategik häsiýetli desga Türkmenistany sebitiň eksport-import logistika ulgamynda öňdäki orunlara çykarar. Multimodal logoparkda konteýner ýüklerini saklamak we utgaşykly işlemek boýunça hyzmatlar toplumy ýerine ýetiriler, ol ýükler howa, awtomobil we demir ýol ulaglary bilen getiriler, olary suw ulagyna ýüklemek we düşürmek işleri üpjün ediler. Mysal üçin, demir ýol duralga meýdançasy 450 wagona niýetlenendir hem-de onda gije-gündiziň dowamynda ýüklemek-düşürmek işlerini geçirmek mümkindir.
Konteýner terminalynyň duralgasynyň uzynlygy 480 metre deň bolup, ol birbada ýük göterijiligi jemi 5 müň tonna bolan birnäçe gämide ýüklemek-düşürmek işlerini geçirmäge mümkinçilik berýär.
Portuň täze enjamlary hem-de ýükleri işlemek üçin göteriş-ulag tehnikalary bar. Mysal üçin, konteýner terminalynda öndürijiligi sagatda 25 TEU bolan “gämi-kenar” (STS) görnüşli duralga ýük ýükleýjileri işleýär. Şeýle ýük ýükleýjileriň her biri 12 sagadyň dowamynda 300 konteýnerli bir gäminiň ýüküni düşürip bilýär.
Gündelik maglumatlary operatorlaryň monitorlaryna çykarýan gözegçilik hemra ulgamy bilen üpjün edilen konteýner terminaly CTQI (Container Terminal Quality Indicator — konteýner terminallarynyň hil görkezijisi) ölçegine laýyklykda taslandy. Soňky birnäçe ýylyň dowamynda tutuş dünýäde konteýnerleriň dolanyşygy tiz artýar, bu bolsa konteýner terminallarynyň sanynyň artmagyna täsirini ýetirdi. CTQI ölçeginiň ornaşdyrylmagy hyzmatlaryň bu görnüşinde bir bitewi hil gözegçiligini döretmäge mümkinçilik berdi.
Ýurdumyzyň esasy “deňiz derwezesinde” geçirilýän düýpli döwrebaplaşdyrmak hem-de gaýtadan enjamlaşdyrmak işleri netijesinde deňiz ulaglary bilen amala aşyrylýan ýük gatnawlarynyň möçberleri ýyl-ýyldan artýar, şeýle hem bu porta girýän daşary ýurt gämileriniň sany köpelýär.
Portuň deňiz giňişligindäki gämileriň hereketine awtomatlaşdyrylan ulgamlar we elektron tehnologiýalar arkaly hakyky wagt tertibinde gözegçilik edilýär, ähli meýdançalardaky ýüklemek-düşürmek işleri hem şol tertipde dolandyrylýar. Hazar deňziniň ekologiýa abadançylygyny gorap saklamak maksady bilen, bu taslama “Ýaşyl port” (Green port) halkara standartyna laýyklykda işlenip düzüldi.
Ýolagçy terminalynyň binasy 600 orunlykdyr. Bu ýerde migrasiýa we pasport gözegçiligi, beýleki zerur bolan düzgün-kadalar häzirki zaman derejesinde guralypdyr. Şeýle hem portda myhmanhana, söwda we dynç alyş merkezleri göz öňünde tutuldy.
Umuman, awtomobil we ýolagçy parom terminalynyň umumy meýdany 230 müň inedördül metr bolup, onuň duralgasynda birbada iki gämi labyryny taşlap bilýär. Ol bir ýylda 300 müň ýolagça we 75 müň treýlere hyzmat etmäge ukyplydyr.
Täjik Lideri Emomali Rahmon Halkara deňiz porty bilen tanyşmagynyň barşynda Türkmenistanyň “deňiz derwezesiniň” tehniki we tehnologiýa babatda enjamlaşdyrylyş derejesine ýokary baha berdi hem-de daşary ýurtlar bilen özara bähbitlere laýyk gelýän hyzmatdaşlyk gatnaşyklaryny ýola goýmak üçin oňat mümkinçilikleriň bardygyny belledi.


text:
Heniz, Bilimler gününe ýarym aý çemesi wagt barka, tomus kanikulynda dynç alyp ýören paýtagtyň ähli mekdepleriniň okuwçylary okaýan ýerlerine çagyryldylar. Olaryň içinden uzyn boýly, gelşikli, owadan oglanlar-gyzlar saýlanyp, baş bilim müdirliginiň hünärmenleriniň gözden geçirilişine ugradyldy.
Bilim müdirliginiň hünärmenleri täze açyljak mekdebiň klaslaryny doldurmak üçin paýtagtyň beýleki mekdeplerinden saýlanyp-saýlanyp getirilen okuwçylary elekden geçirip, gaýtadan saýladylar. Olaryň içinde 1-nji klasdan tä 10-njy klasa çenli okuwçylar bar. Ýörite klaslar boýunça bölünen okuwçylara mekdebiň açylyş dabarasyna gatnaşjak prezidentiň öňünde çykyş etmek üçin dürli goşgujyklar, sahnajyklar öwredilýär.
Täze açyljak mekdebe diňe okuwçylar däl, eýsem paýtagtyň mekdeplerinden mugallymlar hem saýlanylyp alyndy. Saýlanyp alnan mugallymlaryň köpüsi ýaş gelin-gyzlar. Olar bir topar mekdepden ýygnanan okuwçylar bilen, hamala öňden okadyp ýören okuwçylary hökmünde görkezme sapagyny gurnamaly.
Özüniň gatnaşany kem görlenok
Entek ştat birligi hem düzülip taýyn edilmedik mekdebe kanikulda gezip ýören okuwçylary, zähmet rugsadynda gezip ýören mugallymlary ir ertirden agşama çenli ýarym aýlap gatnadyp, prezident üçin taýynlanan şou-konsertiň azabynyň ýerine düşmeýän wagtlary hem bolýar. Prezident, adatça, 1-nji sentýabr güni has ulurak binalaryň açylyşyna gatnaşýar.
Geçen ýylyň 1-nji sentýabrynda Çoganly ýaşaýyş toplumynda gurlan 600 orunlyk mekdebiň açylyş dabarasy hem gaty uludan tutulypdy. Emma prezident bu mekdebiň açylyşyna barman, Türkmenistanyň döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň açylyşyna gatnaşypdy.
Prezidentiň gelmäni bilen mekdebiň açylyş dabarasy ýatyrylanok. Adatça, şeýle ýagdaýda dabara Türkmenistanyň Mejlisiniň başlygy ýa-da bilim ministri gatnaşýar. Çagalar, mugallymlar ýarym aýlap öwrenen çykyşlaryny Mejlisiň başlygynyň ýa-da bilim ministriniň öňünde ýerine ýetirýärler. Emma ol çykyşlar absurda öwrülýär. Sebäbi okuwçylar iki elini uzadyp, Mejlisiň başlygyna, bilim ministrine "Arkadagym" diýip ýüzlenmeli bolýarlar.
Iki hepdeläp gaýtalanyp gelinýän ssenarini ýarym günde üýtgetmekden saklanýarlar. Şonuň üçin çykyşlar absurd halda bolsa-da, öňküligine galdyrylýar. Şol sebäpden azap bilen taýýarlanan dabara ýurduň prezidentiniň, dabarany gurnaýjylaryň sözleri bilen aýdanyňda, türkmeniň "Arkadagynyň" hut özüniň gatnaşany kem görlenok.
Ýerli habarçynyň maglumatlary esasynda taýýarlandy.


text:
Bu çykyş urany baýlaşdyrýan Natanz desgasynyň direktorynyň orunbasary Roşanyň çarşenbe güni öldürilmeginden bäri Eýranyň režiminiň ABŞ-nyň we Ysraýylyň aňtaw gulluklarynyň garşysyna bildiren iň uly aýyplamasy boldy.
Roşanyň maşgalasyna bildiren gynanç hatynda Hameneýi “beýleki jenaýatlarda bolşy ýaly, bu ölüm Merkezi aňtaw gullugynyň we Mossadyň planlaşdyrmagy we goldawy bilen amala aşyryldy” diýip aýtdy. Bu hat Hameneýiniň websaýtynda ýerleşdirilipdir.
ABŞ-nyň goranmak ministri Leon Panetta Tehasyň Fort Bliss bazasynda harbylaryň öňünde eden çykyşynda alymyň ölümine ABŞ-nyň dahylynyň ýokdugyny aýtdy.
“Biz ol ýerde ýüz beren ölüme hiç hili dahylly däl. Onuň aňyrsynda kimiň durandygyndan meniň habarym ýok. Bizde bu barada çaklama bar, ýöne biz kimiň durandygyny anyk bilemzok. Ýöne men bir zady berk bilýän – ABŞ bular ýaly zada goşulmaýar. Bu Birleşen Ştatlaryň etjek zady däl” diýip, Panetta nygtady.


text:
Medwedew Fransiýa edýän saparynyň ikinji gününde bu ýurduň biznesmenleri bilen duşuşyp, iki ýurduň arasyndaky hyzmatdaşlygyň öňden görlüp eşidilmedik derejä ýetenligini aýtdy.
Medwedew 1-nji martda eden çykyşynda Orsýetde goýlan fransuz maýasynyň ilkinji gezek Birleşen Ştatlaryňkydan ýokary bolanlygyny hem öňe sürdi.
Duşenbe güni iki ýurduň ýolbaşçylary Fransiýanyň Orsýete dört sany harby gämini satmak mümkinçiligi barada hem gepleşikleriň başlananlygyny tassykladylar.
Bu NATO guramasyna agza ýurt bilen Orsýetiň arasynda amala aşyryljak ilkinji şeýle ylalaşyk bolar.
Bu iki ýurduň arasynda käbir beýleki ugurlar boýunça hem ylalaşyklara gol goýuldy.


text:
21-nji ýanwarda türkmen kino sungatynyň iň görnükli wekillerinden biri, režissýor Hojaguly Narlyýew 75 ýaşady. Onuň ady tas ýarym asyr bäri kino söýüjileriň dilinden düşmän gelýär.
Hojaguly Narlyýew 1937-nji ýylyň 21-nji ýanwarynda öňki Gyzylarbat bilen Gazanjygyň arasyndaky Goç obasynda dünýä inipdi. Ol 1960-njy ýylda Bütinsoýuz Döwlet kinomatografiýa institutynyň operatorçylyk fakultetini tamamlady hem “Türkmenfilm” kinostudiýasynda işe iberildi. Şol döwürdenem ol dürli filmleri surata düşürmek işine başlady.
Hojaguly Narlyýewiň ilkinji uly işi “Şükür bagşy” filimine operatorlyk boldy. Bu film 1963-nji ýylda ekrana çykdy. Belli kino režissýory Bulat Mansurow tarapyndan döredilen bu film ýüzugra uly meşhurlyga eýe boldy.
Owaly bilen, bu filme şol döwürde Bişkek şäherinde geçen Bütinsoýuz kinofestiwalynda birnäçe baýrak berildi. Yzysüre ol film barada dünýä belli ýazyjy Çingiz Aýtmatow “Gylyjy azala öwren saz” diýen at bilen düýpli makala ýazdy. Şol bir wagtyň özünde, filimi döredenleriň hatarynda onuň operatory Hojaguly Narlyýewiň ady-da dile düşdi.
Soňra ol Ýuriý Trifonowyň romany esasynda surata düşürilen we 1966-njy ýylda ekrana çykan “Teşneligiň gandyrylyşy” filminiň operatory boldy. Filmiň operatorlyk işi üçin H. Narlyýewe Bütinsoýuz kino festiwalynda aýratyn diplom berlipdi. Şol filmde hem ol ilkinji gezek aktýor hökmünde surata düşüpdi.
1968-nji ýylda ekrana çykan, belli ýazyjy Andreý Platonowyň powesti esasynda döredilen “Gyrnak” filminiň operatory hem Hojaguly Narlyýew bolupdy. Bu klassyky eserleriň surata düşüriliş işlerine aktiw gatnaşan Hojaguly Narlyýew üçin bu tejribäniň aýratyn döredijilik mekdebi bolandygyny çaklasa bolar.
Hojaguly Narlyýewiň ilkinji režissýorlyk işi balykçylar durmuşyndan gürrüň beýrän “Gämiçiniň jany bir” diýen çeper filmi bolupdy. 1972-nji ýylda bolsa, ol “Gelin” filmini döretdi. Bu filmiň wakasy örän sada. Adamsy urşa giden ýaş gelniň öz gaýyn atasyna hyzmaty hem adamsyna, ojagyna wepalylygy, onuň beýik enelik arzuwy beýan edlýär. İňňän milli häsiýete eýe bolan, örän az sözli hem çuň mazmunly bu film şol dörän ýylynda yzly-yzyna 4 halkara baýragyna mynasyp bolupdy. Oňa 1973-nji ýylda SSSR-iň Döwlet baýragy berildi. Bu şo döwürdäki iň uly baýraklaryň biridi.
Şwesiýada ýaşayan türkmen ýazyjyzy Akmuhammet Welsapar H.Narlyýewiň bu milli filmleriniň ähmiýetine ýokary baha berip, şeýle diýdi: “Hojaguly Narly ‘Gelin’ hem ‘Pyragy – bagtdan jyda düşen’ filmlerinde Alty Garly bilen Bulat Mansurow ýaly zehinli hem tejribeli režissýorlaryň ýoluny dowam etdi. Hojaguly Narly, aýratynam, ‘Gelin’ filminde özüniň hakyky dörediji adamdygyny, hakyky milli türkmen kinorežissýorydygyny görkezdi”.
Magtymguly Pyragynyň ýaşlyk ýyllaryndan gürrüň berýän “Pyragy – bagtdan jyda” düşen filmi türkmen kino sungatynda ilkinji giň ekranly çeper kartina bolupdy.
Bu gürrüňi edilýän filmlerden daşary, ol türkmen zenanlarynyň durmuşyny hem ruhy dünýäsini açyp görkezýän “Ýok diýmegi başar” we “Aýal ata çykanda” filmlerini-de döretdi. Şol döwürlerde ol belli gyrgyz ýazyjysy Çingiz Aýtmatowyň “Asyrdan-da uzaga çeken gün” romany esasynda “Mankurt” filmini surata düşürdi.
Nojaguly Narlyýewiň tomaşaçylara mälim bolan soňky işlerinden biri bolan “Enäniň sesi” filmini ol 2010-njy ýylda surata düşürdi.
Garaşsyzlyk ýyllarynda köpsanly beýleki döredijilik edaralary bilen birlikde “Türkmenfilm” kinostudiýasy hem ýapyldy, onuň işgärleriniň köpüsi bolsa döredijilikden gyrakladylyp, goldawsyz galdyryldy.
Bu ýagdaý, öz gezeginde, köp döredijilik işgärleriniň ýurdy terk edip, başga ýurtlarda öz bagtlaryny synamaklaryna sebäp boldy. Zehinli kino režissýory Hojaguly Narlyýew hem indi köp ýyllar bäri Orsýetde ýaşaýar.
Hojaguly Narlyýew ýaly tejribeli kino işgärleriniň gaýtadan Türkmenistana gaýdyp baryp, täze milli filmleri döretmeklerine ýol açylar diýip garaşyp bolarmy diýip berlen soraga ýazyjy Akmuhammet Welsapar: “Meniň şoňa ynanasym gelýär. Sebäbi Hojaguly Narly ýaly adamlaryň ykbaly diňe olaryň öz ykbaly däl, ol halkyň ykbaly bilen baglanyşykly, biziň hemämiziň ykbalymyz bilen baglanyşykly. Hojaguly Narly, şonuň ýaly ýurduň öz içinde dilleri lal edilen adamlaryň müňlerçesi döredijilige, halkyň durmuşyna gaýdyp gelmese, Türkmenistan üçin hakyky ruhy janlanyş başlandy diýip bolmaz” diýip, jogap berdi.


text:
Häzirlikçe Türkmenistanyň demografiki, ykdysady, sosiýografiki, saglyk, ylym-bilimi akademiki, we beýleki pudaklara degişli ýönekey statistiki maglumatlar we sanlar döwletimiziň resmi saýtlarda elýeterli däl. Sebäbi bularyň statistikasy tutulmadyk. Munuň beýle bolmagy kämilleşip bilmedigimizden ýa-da döwrebaplaşyp bilmedigimizden esaslanýar. Bu gaty utanç, gyndyryjy hat-da aladalandyryjy bir ýagdaý. Sebäbi üçünji dünýä döwletleriň hatarynda durýan Zimbabweniň hem statistiki maglymat hazynasy bar.
Sanlar ýönekeý statistika maglumatyndan başlap (ilat sany), ilatyň saglygyna degişli statistiki sanlary öz içine alýar (meselem çaga, ene ölümi, AIW (WIÇ) ýokançly näsaglar, rak keselliler). Ata-babalarymyzyň "aýbyny ýaşyran aýňalmaz" diýen pähimi bar. Şu pähime eýerip başlamagymyz zerur. Şu döwürde sanlaryň aýan edilmezligi ýurduň ösüşini bökdäp, jemgyýetdäki ösüş baradaky düşünjeleriň kütelmegine getirýär. Biziň statistika maglumatlaryna, sanlara goýýan hormatymyz, medeniýetimiz örän pes. Hatda daşary ýurtda okap ýören türkmenistanly ýaşlaryň hem aglaba böleginiň "statistika näme gerek?" diýip, sosial ulgamlarda teswir galdyrýanlary az däl. Bilimli, okuwly ýaşlar we spesialister jemgyýetimiz baradaky gürrüňdeşliklerde sanlardan ugur almaýarlar. Islendik meseläniň netijeli çözülmegi üçin statistiki maglumatlar zerur bolup durýar. Sanap, ölçäp bilmeýän zadyňy nädip düzedip bolar? Bilermenler, lukmanlar saglyga degişli statistikany keselleriň haýsy toparda ýaýraýandygyny öwrenmek üçin seljerýärler. Anyk sanlar töwekgellik toparlary, faktorlary kesgitlemek, öwrenmek, keselleriň ýaýramagynyň öňüni almak we olary üns merkezinde saklamak üçin ulanylýar.
«Halkara guramalaryň sanlary»
Az hem bolsa birnäçe saglyk pudagyna degişli sanlary WHO (BSSG) Türkmenistan sahypasynda we UNDP: Human Development Report sahypalarynda tapyp bolýar. Meselem, ene we çaga ölümine degişli statistika: her 100 000 eneden dogrumda 42 ene ýogalýar, bäş ýaşdan kiçi her 1000 çagadan 52 ýogalýar, 15-60 ýaş aralygyndaky her 1000 zenandan/153, erkekden/297 ýogalýar(UNPD, 2016). Gynansakda, sebitimizde ene we çaga ölümi sanlara görä ýokary bolmagyna galýar.
UNAIDS guramasynyň bolsa Türkmenistana degişli sahypasy boş ýatyr. Bu gaty gynandyryjy ýagdaý. Dünýädäki döwletleriň aglaba böleginiň AIW (WIÇ) infeksiýaly näsaglar barada maglumat berip, näsaglara ömrüni uzaldýan bejerişi elýeterli etmekde tagalla edýän wagtlary biz ýurdumyzda näçe sany näsagyň bardygyny hem bilmeýäris. Şeýle ýagdaý näçe adamyň ölümine sebäp bolýandyr? Bu mesele barada WHO-nyň bir sahypalyk, könelişen belligini okap bolýar.
Diabet we rak keselleri sebäpli ýogalýan näsaglaryň sanlary barada hasabat berilýär. Ýokanç däl keselleriň arasynda diabet keselinden näsaglaryň 2%, rak keselinden 9% ýogalýar. Ýogalýanlaryň 52%-i ýürek-damar kesellerinden ýogalýarlar. (WHO, NCD profiles, 2014).
Ýol heläkçiliginden ýogalanlaryň sany 821 (WHO, 2013) bolup, olaryň 67% erkek adamlar, 21% bolsa aýallar bolup durýar. Hawa, şu sanlara ýetmek üçin ulanylan metodologiýa okyjylarda, ilatda şübhe döredip biler. Ýöne nämede bolsa şu sanlar häkimiýetleriň gatnaşmagynda jemplenip, halkara guramanyň sahypasynda elýeterli edilen.
«Ýurdumyzyň delje sanlary»
Gynansakda, Türkmenistanyň statistika baradaky döwlet komitetiniň saýty geçen asyrda döredilip taşlanana meňzeýär. Meselem, ýonekeý san – Türkmenistanyň ilat sany görkezilenok. 2012-nji ýylyň aýagynda Türkmenistanda ilat we ýaşaýyş jaý gorunyň uçdantutma ýazuwy geçirildi. Emma bu ýazuwyň netijeleri henizem näbelliligine galýar.
Saýt diňe rus we türkmen dillerinde maglumat çap edýär. Saýtda sanlaryň deregine uzyn-uzyn tekstler goýlan we maglumatlar kynlyk bilen tapylýar. Hatda, söwda we senagat sahypalarynda iňlis dilinde maglumat berlenok.
Işler döwrüň talaplaryna görä gurnalsa, sanlar ýagdaýlary gowulaşdyrmak üçin ulanylardy. Iň bärkisi halkara guramalaryň berýän maglumatlary, sanlary tassyklanylsa ýa-da inkär edilse spesialistler bilen döwrebap dialog, iş gurnap bolardy.
Edaranyň saýtynda hiç bir san görkezmezden diňe statistiki işleriň sanawy berilýär. Saglygy goraýyş statistikasynyň sanawynda şu kategoriýalaryň bellenilmegi ilatyň saglygyna degişli sanlaryň bardygyna çaklama döredýär: howpy täze döremeli näsaglar statistikasy, jyns gatnaşygy arkaly geçýän keseli, deri keselli näsaglaryň düzümi, ganyň adamyň immunoýetmezçiliginiň wirusyna (WIÇ) geçirilen barlaglarynyň netijeleri.
Meselem: Biziň bilen deň Garaşsyz bolan öňki SSSR döwletlerindan goňşularymyz Gazagystanyň we Gyrgyzystanyň resmi statistiki saýtalaryna serediň, geziň görüň. Gaty peýdaly we netijeli statistiki maglumatlar berilen. We bu maglumatlar güni äşe täzelenip durýar.
Ýönekeý sanlaryň elýeter bolmazlygy biziň halkara arenasyndaky imejimizi, abraýymyzy peseldýär. Iň esasy zat bolsa, biz jemgyýet bolup meseleler barada çynlakaý gürrüň açyp bilemizok. Şeýle ýagdaý näçe adamyň ömür tanapyny gysgaldýar? Sanlaryň elýeterli bolmazlygy, statistika barada medeniýetiň we düşünjeleriň pes bolmagy daşary ýurtda bilim alýan studentleriň ählisini diýen ýaly başga ýurtlaryň meselelerini, jemgyýetini öwremäge iterýär. Gazak, özbek, gyrgyz ýaşlarynyň aglaba bölegi öz jemgyýetiniň meselelerini öwrenýärler. Bize-de şeýle bagt nesip etse minnetdar bolardyk!
ÇEŞME: Maral Nazarowa (Saglyk Info)


text:
Häzirki döwürde welin, oba ogrularynyň ogurlygy diýip-aýdar ýaly bolmady. Oba adamlarynyň aşa garyp düşmegi öňler gowy maşgala hasaplanan adamlaryň öýlerinden hem ogrularyň döremegine sebäp boldy.
Öňler adamlar bir ýerik gitseler, öýlerini goňşusyna tabşyryp giderdiler. Goňşy goňşynyň öýüni hut öz öýi ýaly gorardy. Dogrusyny aýtsaň, goramagyň hajaty-da bolmazdy. Ýetmişinji, segseninji ýyllarda hem oba ýerlerinde gapa gulp urmazdylar. Ýüpjagaz bilen daňyp, ýa-da gapa çöpjagaz goýup gidibererdiler. Şol ýüpjagaz bilen çöpjagaz öýde adam ýoguny aňladýardy, olary gören kişi öý eýeleriniň ýoguna düşünip, yzyna dolanardy.
Indi goňşyny goňşynyň özi talaýar
Prezident Nyýazowyň döwründe oba ýerlerinde halka kän saparlar mellek paýlandy. Adamlar ikiden-üçden mellek ýeri aldylar. Ol mellekler adamlary birneme pullandyryp ugrady. Sebäbi ekini bir mellege ekenden iki-üç mellege ekeniň amatlydygy hemmä düşnükli.
Pul düşse-de, diňe arkaýyn iýip-içmäge ýetýär. Jaý salmaga welin, näçe mellek bolanda-da pul ýygnama kyn. Şeýle bolansoň, adamlar ýaz ekin döwründe kepbe dikip, täze melleklerinde ýatyp-turýarlar, gyşky ekinleri welin gorap bolanok.
Gyşyň aýazly gijelerini ekin gorap, kepbede geçirip bolanok. Gijäniň ýaryna çenli ekinini garawullasa-da, ekin eýesi ahyr soňy öýüne gaýtmaly bolýar. Ogrular hem mydama il ýatansoň hereket edýärler. Täze mellek ýerlerinde ýetişdirilen kelemleri kesip, kartoşkalary köwläp, ogurlap gidýänler örän kän. Hatda goňşusyny ogurlygynyň üstünde tutup, urşup-bogşup ýörenlerem kän.
Goňşa pent bolanok
Ýöne bir goňşynyň ogurlykda tutulmagy ikinji bir goňşa pent bolanok. Ogurlyk mydama bolup durýar. Goňşy goňşyny sylanok, goňşynyň goňşa nebsi agyranok. Ekini ýetişdirilýänçä çekilen zähmet hakda ogry pikir edenok.
Mary welaýatynyň obalarynyň birinde bir daýhan irden özüniň täze mellegindäki kelemleriniň baryny kimdir biriniň kesip, alyp gidendigini bilýär. Garly gün eken. Ekin eýesi maşynyň yzyny yzarlap kelemleri kimiň alanyny bilipdir. Ogry ekin eýesiniň duldegşir goňşusy bolup çykýar. Ekin eýesi oýanýança ogry kelemleri bazara äkidip, satmaga hem ýetişipdir. «Näme üçin beýtdiň?» diýip soran goňşusyna ol özüniň sowalga pulunyň galmandygyny, bir mellekden önýän zat bilen maşgalany ekläp bilmeýändigini aýdyp, gözlerini ýaşlapdyr. «Sen indi meni näme etseň, edäý. Men şu işi gaty alaçsyz bolup etdim» diýip, ol dogrusyny aýdypdyr.
Şeýle ýagdaýda goňşy näme etsin. Ekin eýesi hem näme etjegini bilmän, yzyna dolanypdyr.
Şeýle ýagdaýda mallaryň, köwüşleriň, toý tutmak üçin getirilýän etleriň ogurlanýandygyny oba adamlary gürrüň berýärler. Şeýle ogurlygy edýänler neşekeş däl. Agyzlary arassa adamlar. Ýöne olar artykmaç gazanç tapmagy başarmaýan, ejiz kişiler.
Alyjan Döwletow Aşgabat şäheriniň ýaşaýjysy. Şu blogda öňe sürlen pikirler hem-de garaýyşlar awtoryň özüne degişli.


text:
“Talyban” topary Birleşen Arap Emirliklerinde ABŞ-nyň resmileri bilen “nobatdaky” duşuşygyň geçirilýändigini mälim etdi.
“Talybanyň” metbugat wekili Zabinullah Mujahid gepleşiklere Saud Arabystanynyň, Pakistanyň we Emirlikleriň wekilleriniň hem gatnaşýandygyny aýtdy. Mundan başga goşmaça maglumat berilmedi.
Waşington “Talyban” bilen gepleşikleri geçirýändigi ýa-da geçirendigi barada häzirlikde hiç hili remi maglumat bilen çykyş etmedi.
Emma, ABŞ-nyň parahatçylyk boýunça ýörite wekili Zalmaý Khalilzad mundan öň konflikt bilen ilteşikli ähli owganlar bilen gepleşikleri geçirendigini aýdypdy.
Geçen aý “Talyban” beýanat ýaýradyp, Khalilzad bilen Katarda üç gün yzly-yzyna gepleşik geçirendigini öňe sürüpdi. Munuň yzy bilen, Khalilzad Kabulda saparda bolup, owgan prezidenti Aşraf Ghana “Talyban” bilen gepleşikleri geçirjek topary esaslandyrmaga çagyryş edipdi.
Geçen hepde Khalilzad Aşgabatda Türkmenistanyň daşary işler ministri Reşit Meredow bilen hem duşuşyp, Owganystanyň daşyndaky syýasy ýagdaýlar, sebitleýin meseleler boýunça pikir alyşypdy.


text:
89563
2021-02-01
TurkmensNews- Eýranyň Daşary işler ministri “Talyban” delegasiýasy bilen şu günki duşuşygynda Tähranyň Talyban bilen owgan hökümetiniň arasynda gepleşikleri ýeňilleşdirmäge taýýardygyny mälim etdi
Eýranyň Daşary işler ministri Muhammet Jawad Zarif ýekşenbe güni Tähranda “Molla Abdul Gani Baradar” tarapyndan ýolbaşçylyk edilýän Talyban delegasiýasynyň ýygnagynda Owganystanda ähli etnik toparlaryň we syýasy toparlaryň gatnaşmagy bilen giňişleýin hökümet döretmek pikirinden kanagatlanýandygyny aýtmak bilen syýasy kararlar boşlukda bolup bilmeýär we öz içine alyjy hökümet gurmak konstitusiýa ýaly esasy gurluşlary, edaralary we kanunlary göz öňünde tutup, gatnaşmak prosesinde amala aşyrylmalydyr diýdi.
Zarif, şeýle hem Eýranyň Talyban, hökümet we beýleki owgan toparlarynyň arasynda gepleşikleri ýeňilleşdirmäge taýýardygyny nygtamak bilen Owganystanyň gowy halky ezildi we uruş we Owganystany basyp almak Owganystanyň halkyna uly zyýan ýetirdi diýmek bilen,halkyň jebir-jepalaryny gysga wagtda ýok etmek we Owganystanda parahatçylygy ornaşdyrmak arkaly basybalyjylaryň bahanasyndan dynmak üçin ähli tagallalaryňyzy eder diýip umyt edýärin diýdi.
Duşuşygyň başynda Talyban delegasiýasy owganlaryň arasyndaky parahatçylyk prosesi we gepleşikler barada hasabat hödürledi we Eýran-Owganystan gatnaşyklarynyň elmydama dostluga we hoşniýetlilige esaslanýandygyny we Owganystanda parahatçylygyň we asudalygyň ýola goýulmagyna umyt baglaýandygyny aýtdy.
DAEŞ guramasynyň Owganystandaky we sebitdäki weýran ediji roluna ünsi çekip, Molla Baradar owganlaryň arasyndaky gepleşiklerden kanagatlanýandygyny aýtdy we Owganystandaky parahatçylyk üçin ähli etnik toparlaryň we syýasy toparlaryň gatnaşmagynda giňişleýin hökümet gurulmagyny isledi.
In Telegram
Join To Our Channel
In Instagram
Follow Our Page
Related posts
Commets
Last News
10 اکتبر 2021
08 اکتبر 2021
03 اکتبر 2021
02 اکتبر 2021
30 سپتامبر 2021


text: 14 Soňra Abyýar aradan çykyp, Dawudyň şäherinde+ jaýlandy, ýerine ogly Asa patyşa boldy. Asanyň höküm süren döwri ýurtda on ýyl parahatlyk* boldy.2 Asa Ýehowa Hudaýyň öňünde dogry we ýagşy işleri etdi.3 Ol ýalan taňrylaryň gurbanlyk ojaklaryny*+ we seždegählerini* aýyrdy, keramatly sütünleri çym-pytrak edip+, keramatly pürsleri* çapdy+.4 Ol Ýahuda halkyna ata-babalarynyň Hudaýy Ýehowany agtaryp, Kanunyny we tabşyryklaryny berjaý etmegi tabşyrdy.5 Ol Ýahudanyň ähli şäherlerindäki seždegähleri we tütetgi ojaklary* aýyrdy+. Asanyň höküm süren döwri halk asuda ýaşaýardy.6 Şol ýyllar hiç kim Asa garşy çykyp bilmedi+, sebäbi Ýehowa oňa parahatlyk* beripdi. Ýurt asuda wagty Asa Ýahudada galalary gurdy+.7 Ol Ýahuda halkyna: «Geliň, beýik diwarly, diňli, derwezeli we gulply şäherleri guralyň+. Ýehowa Hudaýy agtaranymyz üçin, ol ýurdy elimize berdi. Hudaýyň ýolundan ýöredik, ol hem daş-töwerekdäki duşmanlardan gorady*» diýdi. Şeýlelikde, olar şäherleri gurdular+.8 Asanyň goşunynda ýahudalardan uly galkanly we naýzaly 300 000 esger bardy. Benýaminlerden bolsa kiçi galkanly* we ýaýly 280 000 gaýduwsyz esger bardy+.9 Biraz wagtdan efiopiýaly Zera 1 000 000 pyýada esgeri we 300 söweş arabasy bilen olaryň üstüne çozdy+. Zera Mareşana+ gelende,10 Asa oňa gaýtawul bermäge çykdy. Olar Mareşandaky Sepata jülgesinde hatara düzüldiler.11 Asa Ýehowa Hudaýyny çagyryp+: «Eý Ýehowa, sen ejize-de, güýçlä-de* kömek edip bilýäň+. Ýehowa, saňa bil baglaýarys+, bize kömek et. Seniň adyň bilen şeýle uly goşuna garşy çykdyk+. Ýehowa, sen biziň Hudaýymyz. Ynsana özüňden üstün çykmaga ýol berme»+ diýdi.12 Şonda Ýehowa efiopiýalylary Asanyň we ýahudalaryň öňünde derbi-dagyn etdi. Efiopiýalylar olardan gaçdylar+.13 Asa esgerleri bilen efiopiýalylary Gerara+ çenli kowalady. Olaryň ýekejesi-de diri galmady, ählisi gyryldy. Ýehowa goşuny bilen efiopiýalylary derbi-dagyn etdi. Olar birgiden olja hem aldylar.14 Soňra olar Geraryň daş-töweregindäki şäherlere çozdular, şol şäherleri hem Ýehowadan gorky gaplap alypdy. Şäherleriň oljasy köpdi, Asa esgerleri bilen olary talady.15 Olar çopanlaryň çadyrlaryny talap, birgiden goýun-geçi we düýe olja alyp, Iýerusalime dolandylar.


text:
2021-nji ýylyň 24-nji sentýabrynda Türkmenistanyň Sport we ýaşlar syýasaty ministrliginiň mejlisler zalynda mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllyk baýramyna bagyşlanan hoşallyk maslahaty geçirildi.
Hoşallyk maslahatynda çykyş edenler Garaşsyzlyk ýyllarynda Gahryman Arkadagymyzyň öňdengörüjilikli ýolbaşçylygynda ýurdumyzy hemmetaraplaýyn ösdürmek babatda alnyp barylýan işler dogrusynda buýsançly gürrüň etdiler.
Maslahatyň dowamynda edilen çykyşlarda Türkmenistan döwletimizde olimpiýa hereketini ösdürmek, bu ugurda halkara hyzmatdaşlygyny pugtalandyrmak babatynda alnyp barylýan işleriň gözbaşynda duran Gahryman Arkadagymyza alkyş aýtdylar.


text:
19 — 23-nji noýabr aralygynda Aşgabat şäherinde «Bagtyýarlyk döwrüniň teatr sungaty» atly III halkara festiwaly geçiriler. Bu çärä görülýän taýýarlyk barada Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Abdyýewa hökümet mejlisinde habar berdi.
Habar berlişi ýaly, döredijilik forumyna ABŞ-dan, Eýrandan, Italiýadan, Hindistandan, Gazagystandan, Gyrgyzystandan, Owganystandan, Russiýadan, Täjigistandan, Türkiýeden, Ukrainadan, Özbegistandan we Estoniýadan teatr toparlarynyň, sungatşynaslaryň hem-de sahna işi boýunça hünärmenleriň gatnaşmagyna garaşylýar.
Festiwala gatnaşyjylar öz sahna oýunlaryny görkezerler, şeýle hem onuň çäklerinde sungat sergileri, döredijilik duşuşyklary, maslahatlar we ussatlyk sapaklary geçiriler. Myhmanlar üçin paýtagtymyzyň muzeýlerine we gözel ýerlerine gezelençler guralar.
Döwlet Baştutany ähli meýilleşdirilen festiwal çärelerini mynasyp derejede ýokary guramaçylykly geçirmek barada wise-premýere anyk tabşyryklary berdi.


text:
17 qyrkúıek. Kún raıyna boljam
NUR-SULTAN. QazAqparat - 17 qyrkúıekte bolatyn erekshe meteorologııalyq qubylystarǵa boljaý konsýltatsııasyn jarııalady, dep habarlaıdy QazAqparat.
Soltústik-batys tsıklony jáne onymen baılanysqan atmosferalyq frontaldy bólikterdiń áserinen Qazaqstan terrıtorııasyń basym bóliginde turaqsyz aýa raıy kútiledi – jańbyr jaýady, naızaǵaı, jeldiń kúsheıýi kútiledi. Tek elimizdiń ońtústigi men ońtústik-batysynda antıtsıklon jotasynyń áserinen jaýyn-shashynsyz aýa raıy kútiledi, ońtústik-batysynda shańdy daýyl kútiledi.
Soltústik Qazaqstan oblysynda túnde soltústik-batysynda jeldiń 15-20 m/s kúsheıýi, kúndiz basym bóliginde 15-20, ekpini 23-28 m/s kútiledi. Pavlodar oblysynyń basym bóliginde kúndiz jeldiń 15-20, ońtústiginde 25 m/s kúsheıýi kútiledi. Aqmola oblysynyń soltústik-batysy men ońtústiginde túnde jáne tańerteń jeldiń 15-20 m/s kúsheıýi kútiledi. Kúndiz Qostanaı oblysynyń ońtústiginde naızaǵaı, soltústik-shıaǵysynda jeldiń 15-20 m/s kúsheıýi kútiledi. Túnde jáne Qyzylorda oblysynyń soltústiginde naızaǵaı, kúndiz ortalyǵynda jeldiń 15-20 m/s kúsheıýi kútiledi. Túnde Mańǵystaý oblysynyń ortalyǵy men batysynda, kúndiz ortalyǵy men ońtústik-shyǵysynda jel 15-20 m/s kúsheıedi, kúndiz shańdy daýylmen. Kúndiz Shyǵys Qazaqstan oblysynyń batysy men soltústik-batysynda naızaǵaı, jeldiń 15-20 m/s kúsheıýi kútiledi. Kúndiz Qaraǵandy oblysynyń batysy, soltústiginde jáne ortalyǵynda jeldiń 15-20 m/s kúsheıýi kútiledi.
Túnde Batys Qazaqstan oblysynyń soltústik-shyǵysynda topyryq betinde, Qostanaı oblysynyń soltústiginde 3 gradýs úsik kútiledi.
Almaty, Jambyl, Túrkistan, Qyzylorda, Mańǵystaý, Atyraý, Aqtóbe oblystarynyń basym bóliginde, Qostanaı, Qaraǵandy oblystarynyń ońtústik-batysynda, batysynda, Batys Qazaqstan oblysynyń soltústik-shyǵysynda jáne ońtústiginde, Shyǵys Qazaqstan oblysynyń ońtústiginde, Pavlodar oblysynyń ortalyǵynda, Aqmola oblysynyń soltústik-batysynda tótenshe órt qaýpi saqtalady.


text:
Qaraǵandy murajaıynda sýretshi Raıymqul Esirkeevtiń kórmesi ashyldy
QARAǴANDY. QazAqparat – Qaraǵandy oblystyq beıneleý óneri murajaıynda QazKSRO eńbek sińirgen óner qaıratkeri Raıymqul Esirkeevtiń 100 jyldyǵyna arnalǵan kórme ótýde. Ol eńbek adamyna degen adaldyq pen qurmetke toly jerlesteriniń kóptegen portretterimen tanymal, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Qazaqstan Táýelsizdiginiń 30 jyldyǵynda Raıymbek aǵanyń týǵanyna 100 jyl tolýyna arnalǵan bul kórme – onyń shyǵarmashylyǵyn baǵalaý tásili. Sýretshiniń talanty óshpeıdi, sebebi ol ákesinen uldary men nemerelerine berilip, olardyń shyǵarmalarynda jalǵasyn tabýda. Esirkeevter otbasy – shyǵarmashylyq áýlet», – dep atap ótti kórmeniń ashylýynda ólketanýshy Tuńǵyshbaı Muqan.
Kórmege 50-ge jýyq jumys kiredi, olardyń 20-sy sýretshiniń jeke sheberhanasynan alynǵan dúnıeler. Olardy Raıymqul Esirkeevtiń uly Meıram usynyp otyr.
«Atam negizinen portret janrynda jáne realızm stılinde sýret salǵan. Ádette, ol natýraǵa qarap otyryp beıneni qaǵaz betine túsirgen. Ol úshin keıipkerlerine uqsas adamdardy izdegen. Mysaly, Álııa Moldaǵulovanyń portreti týraly aıtatyn bolsaq, ol oǵan uqsas qyzdy taýyp, aǵashtan qarý jasap, al ájem keıipkerge kıim tikken. Osylaısha UOS-da aty ańyzǵa aınalǵan mergenniń obrazy jasaldy. Meniń ákem Meıramnyń sheberhanasynda atamnyń 50-ge jýyq jumysy saqtalǵan. Olardyń ishinde aıaqtalǵan úlken kartınalar da, eskızder de bar», – dedi sýretshiniń nemeresi Ámen Esirkeev.
Raıymqul Esirkeev – sýretshi-keskindemeshi, Uly Otan soǵysynyń ardageri, Sýretshiler odaǵynyń Qaraǵandy oblystyq uıymyn qurýshylardyń biri. Ol negizinen peızaj jáne portret sııaqty janrlarda jumys istegen. 1921 jyly Qaraǵandy oblysy Aqtoǵaı aýdanynda dúnıege kelgen. 1980 jyly sýretshi dúnıeden ozdy.
Kórme 20 qyrkúıekke deıin jalǵasady.
- Qazaqstannan Serbııada ótetin Əlem chempıonatyna kimder barady
- Elordada alǵash ret QR Tótenshe jaǵdaılar mınıstriniń kýbogy úshin hokkeıden týrnır ótti
- Qaraǵandylyq qutqarýshylar 1 qarashadan bastap joǵary daıyndyq rejımine kóshedi
- Qaraǵandy oblysynda ulttyq sport túrlerinen chempıonat ótti
- Taý-ken salasyndaǵy bedeldi «Altyn Gefest» baıqaýynyń jeńimpazdary marapattaldy
- Qaraǵandy oblysynyń balabaqshalarynda memlekettik tapsyrys kólemi ulǵaıtyldy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
News
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň Belarus Respublikasyna resmi sapary
2016-njy ýylyö 11-12-nji maýyndaky türkmen Lideriniň Belarus Respublikasyna resmi saparynyň birinji gününde Minsk şäherinde ýokary derejede türkmen-belarus gepleşikleri üstünlikli geçirildi. Ýokary derejedäki duşuşygyň barşynda Türkmenistanyň hem-de Belarus Respublikasynyň ýola goýlan, däp bolşy ýaly, netijeli häsiýete eýe bolan döwletara gatnaşyklaryny mundan beýläk-de pugtalandyrmaga ygrarlydyklary tassyklanyldy. Dostlukly döwletleriň Liderleri Gurbanguly Berdimuhamedowyň we Aleksandr Lukaşenkonyň arasynda geçirilen nobatdaky ikitaraplaýyn gepleşikleriň barşynda ikitaraplaýyn hem-de köptarap...
Türkmenistanyň Prezidenti ÝHHG-niň Aşgabatdaky Merkeziniň ýolbaşçysyny kabul etdi
2016-njy ýylyň 10-njy maýynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow ÝHHG-niň Aşgabatdaky Merkeziniň ýolbaşçysy Iwo Petrowy kabul etdi. Ol Türkmenistanda öz işini tamamlaýar. Döwlet Baştutanymyz diplomatyň uzakmöhletleýin we özara bähbitlilik esasynda üstünlikli ösdürilýän gatnaşyklary hemmetaraplaýyn ösdürmäge goşan uly goşandyna ýokary baha berdi. Ilçi wekilçilik edýän halkara guramasynyň Garaşsyz Bitarap Türkmenistan bilen netijeli hyzmatdaşlygy yzygiderli çuňlaşdyrmaga we giňeltmäge gyzyklanma bildirýändigini aýdyp, bütin dünýäden daşary ýurtly myhmanlaryň her ýylda müňlerç...
Türkmenistanyň Prezidenti Saglyk ýolunda we ady rowaýata öwrülen Nusaý galasynda guralan dabaralara gatnaşdy
2016-njy ýylyň 5-nji maýynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň başlanmagyna 500 günüň galmagy mynasybetli tutuş ýurdumyzy gurşap aljak we paýtagtymyzdaky Olimpiýa şäherjiginiň baş meýdançasynda Aziada-2017-niň açylan gününde tamamlanjak atly ýörişe badalga berdi. Şol bir wagtyň özünde Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň sagadyň wagty yzlygyna hasaplamagy başlandy. Bu çäre mynasybetli “Nusaý” döwlet taryhy-medeni goraghanasynda guralan dabaralar Saglyk ýoluna köpçülikleýin ýöriş, “Sagdynlyk we...
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň Saud Arabystany Patyşalygyna resmi sapary tamamlandy
2016-njy ýylyň 3-nji maýynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Saud Arabystany Patyşalygyna resmi saparynyň çäklerinde Yslam ösüş bankynyň ýolbaşçylary bilen duşuşdy hem-de Medine şäherine baryp gördi. Saud Arabystany Patyşasynyň “Al Ýamama” Köşgünde geçirilen ýokary derejedäki gepleşiklere özara gyzyklanma bildirilip, birek-birege ynanyşmak hem-de işjeň häsiýete eýe boldy. Netijeli gepleşikler hökümetara hem-de pudagara derejelerinde ikitaraplaýyn resminamalaryň ençemesine gol çekmek bilen tamamlandy. Şol gün hormatly Prezidentimiz Saud Arabystanynyň “Er-Riýad” gündelik ne...
Türkmenistanyň Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň mejlisinden
2016-njy ýylyň 4-nji maýynda Türkmenistanyň Prezidenti, ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy goşun generaly Gurbanguly Berdimuhamedow Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň nobatdaky mejlisini geçirdi. Onuň barşynda ýurdumyzyň harby we hukuk goraýjy edaralarynda şu ýylyň dört aýynda ýerine ýetirilen işleriň netijelerine garaldy, şeýle hem olaryň işini mundan beýläk-de kämilleşdirmek boýunça möhüm meseleleriň birnäçesi ara alnyp maslahatlaşyldy. Mejlisde harby we hukuk goraýjy edaralarynyň ýolbaşçylary edilen işler barada hasabat berdiler. Döwlet gümrük gullugynyň başlygy M.Çakyýew degiş...
Er-Riýadda ýokary derejede ikitaraplaýyn gepleşikler geçirildi
2016-njy ýylyň 1-nji maýynda günüň birinji ýarymynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Saud Arabystany Patyşalygyna resmi sapar bilen ugrady. Er-Riýadda geçirilen ýokary derejedäki duşuşygyň barşynda Türkmenistanyň Prezidenti we Saud Arabystanynyň Patyşasy dürli ugurlar boýunça hyzmatdaşlygy has-da giňeltmek bilen bagly meseleleriň giň toplumyny ara alyp maslahatlaşdylar. Ýakyn geljek üçin ikitaraplaýyn özara hereketleriň syýasy-diplomatik, söwda-ykdysady we medeni-ynsanperwer ugurlary gepleşikleriň esasy meselesi boldy. Gepleşikleriň çäklerinde türkmen-saud hyzmatdaşlygyn...


text:
Ýaş çatynjalar toýda gül zyňmak däbini ýöredyärler, şol gül haýsy öýlenmedik oglana ýa-da çykmadyk gyza düşse şoň bagty açylýar diýýärler. Bu dogrumyka?
Allaha hamd, Pygamberimiz Muhammede salat we salam bolsun.
Sorag: Esselämu aleýkum we rahmetullahi. Ýaş çatynjalar toýda gül zyňmak däbini ýöredyärler, şol gül haýsy öýlenmedik oglana ýa-da çykmadyk gyza düşse şoň bagty açylýar diýýärler. Bu dogrumyka?
Jogap: Waleýkum esseläm we rahmetullahi we berekatuh.
Musulman her bir işinde Pygamberimizi (sallallahu aleýhi we sellem) özüne görelde almalydyr.
Pygamberimiz (sallallahu aleýhi we sellem) musulmanlara dogulandan tä ölüp gabyra gömülýänçe nähili bolmalydygyny öwredip gitdi.
Iň haýyrly ýol Pygamberimiziň (sallallahu aleýhi we sellem) ýoludyr.
Musulmanyň toýunda gül zyňmak ýaly ýörelge ýokdur. Bu ýörelge Hristianlaryň däbidir.
Bu hereketdäki ikinji Yslama ters zat bolsa, şol gül kime düşse şonuň bagty açylýar diýen ynançdyr. Bu ynanç yrymdyr. Yrym etmek bolsa, Yslamda şirk hasaplanýar.
Pygamberimiz (sallallahu aleýhi we sellem) yrym hakda:
الطيرة شرك الطيرة شرك
“Yrym şirkdir, yrym şirkdir” 1diýýär.
Allaha hamd, Pygamberimiz Muhammede salat we salam bolsun.
1-Ebu Dawud: 3910. Tirmizi: 1614. Ibn Mäje: 3537.


text:
Android telefonlarda ekran wideony çekmek üçin size bu temamyzda programa hakynda aýdyp geçmekçi. Aňsatlyk bilen programalaryň oýunlaryň wideosyny çekip bilersiňiz.
Androidda ekran wideony çekmek üçin Game Screen Recorder atly programany telefonyňyza ýükläp çekip bilersiňiz. Programany Google Play-dan şu Linke basyp indirip bilersiňiz. Indireniňizden soňra programanyň sazlamalryna girip özüňize görä sazlap bilersiňiz. Meselem Çekilen ekran wideonyň göwrümini sazlap bilýäňiz, Full HD ýa-da has pes görnüşlerde ýatda saklap bilýärsiňiz. Hem oýunyň sesini hemde öz sesiňizi ýatda saklap bilýäňiz.
Jemi 8,364 gezek okaldy, Şu gün 1 gezek okaldy


text:
AK ŞÄHERIŇ ÝARAŞYGY
Şu günler paýtagtymyzyň giň şaýollaryna çykanyňda, ak şähere ýaraşyk berýän ak awtobuslardaky ýazgylarda gözüň eglenýär. Mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllyk baýramy hem-de Türkmenistanyň Halk Maslahaty mynasybetli paýtagtymyzda hereket edýän ýolagçy awtobuslary baýramçylyk ýazgylary bilen bezeldi. «Garaşsyz Türkmenistana 30 ýyl», «Nurana geljege batly gadamlar bilen» ýaly ýazgylar uly toýuň golaýa gelendigini buşlaýar.
Garaşsyzlyk bilen galkynan halkymyz eşretli günleriň hözirini görüp ýaşaýar. Eziz Diýarymyz ähli ulgamlardyr pudaklarda üstünlik gazanyp, bedew bady bilen öňe barýar. Şeýle ajaýyp günleriň waspnamasynyň bir ülşüni mahabatlandyrýan ýolagçy awtobuslary mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly baýramyna özboluşly öwüşgin çaýýar.
Mälim bolşy ýaly, paýtagtymyzyň esaslandyrylmagynyň 140 ýyllygy hem-de Aşgabadyň güni mynasybetli täze awtobuslaryň 400-si halkyň hyzmatyna hödürlenip, ildeşlerimiziň toý şatlygyny goşalandyrypdy. Bu gün olary bezeýän giň many-mazmunly ýazgylar paýtagtlylaryň hem-de onuň myhmanlarynyň şatlygyna şatlyk goşup, baýramçylyk joşgunyny artdyrýar we ajaýyp döwrümize bolan buýsanjyny goşalandyrýar.


text:
Kämilleşdiriş okuwy geçirildi
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň Türkmenistanyň syýahatçylyk ulgamyny ösdürmek boýunça strategiýasynyň iň wajyp ugurlary syýahatçylyk industriýasynyň geriminiň giňeldilmeginden, hyzmatlaryň hiliniň ýokarlandyrylmagyndan, bu pudak üçin ýokary hünär bilimli hünärmenleriň taýýarlanylmagyndan, netijeli maglumat – mahabat işiniň hem-de halkara gatnaşyklarynyň ösdürilmeginden ybaratdyr.
Türkmenistanyň Prezidentiniň ýurdumyzy 2019-2025-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Maksatnamasynyň çäklerinde «Türkmenistanda Medeniýet ulgamyny ösdürmegiň 2019-2025-nji ýyllar üçin Maksatnamasyny» amala aşyrmak boýunça ýerine ýetirilmeli çäreleriň meýilnamasyna laýyklykda, Türkmenistanyň Medeniýet ministrliginiň Syýahatçylyk müdirliginiň gurnamagynda 2020-nji ýylyň 7-9-njy maýy aralygynda Aşgabat şäherindäki Syýahatçylyk orta hünär okuw mekdebinde, ýurdumyzda syýahatçylyk işi bilen meşgullanýan kärhanalarynda we myhmanhanalarda zähmet çekýän hünärmenleriň hünär derejesini kämilleşdirmek we ýokarlandyrmak boýunça ýörite okuwlar geçirildi.
Kämilleşdiriş okuwlary: «Syýahatçylyk hakynda» Türkmenistanyň Kanunyna girizilen üýtgeşmeler we syýahatçylyk ulgamyna degişli kada-kanunçylyk üpjünçiligi; Syýahatçylyk we myhmanhana kärhanalaryny mahabatlandyrmagyň ähmiýeti, mahabatyň görnüşleri; Syýahatçylyk we myhmanahana hyzmatlaryny dünýä standartlaryna görä işläp düzmek; Myhmanhanalarda sanly ulgam üpjünçiligi we hyzmatlaryň ýerine ýetirilişi: Ýurdumyzyň çäginde häzirki wagtda gazuw-agtaryş işleri geçirilýän ýadygärlikleriň taryhy-medeni ähmiýeti baradaky mowzuklarda geçirildi.


text:
Içindäkiler — Makaronly Towuk salat taýynlamak üçin gerekli azyk harytlary
- 1 paket makaron
- 500 gram towuk döşi
- 1 mekge konserwa
- 1 goroh konserwa
- 10 sany kiçi duzlanan hyýar
- 6 çemçe maýonez
- 6 çemçe gaýmak
- Duz
- Suw
- Suýuk ýag
- Ukrop, petruşka, gyzyl burç
Taýynlanyşy / bişirilişi
- Makarony 1-2- damja ýag goşup gaýnadyň.
- Towugy hem aýry gaplarda gaýnadyň
- Makarony sowsyz edip süzüp alyň.
- Üstüne duzlanan hyýarlary koçi dograň, goroh, mekge, maýonez, gaýmak we didilen towyk döşini goşup garyň.
- Serwis tabaklaryna goýup üstüne ownuk dogralan gök otlar bilen ýa-da gyzyl burç bilen bezäň. Işdäňiz açyk bolsyn!
-
Bu resepti etdiňizmi? Suradyny iberiň.


text:
Hormatly Prezidentimiziň parasatly ýolbaşçylygynda ýurdumyzda türkmen sportuny dünýä derejesinde ösdürmek, sport döwleti hökmünde Bitarap Türkmenistanyň halkara gatnaşyklarynda abraýyny pugtalandyrmak boýunça uly işler alnyp barylýar.
Dünýä, yklym we sebit derejesinde Türkmenistanyň iri halkara sport ýaryşlarynyň geçirilýän merkezine öwrülmegi Bitarap döwletimiziň oňyn, hoşniýetli goňşuçylyk we parahatçylyk häsiýetli daşary syýasatynyň durmuşa geçirilmegi bilen şertlendirilýär.
Mälim bolşy ýaly, 2013-nji ýylyň 23-nji sentýabrynda Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 67-njy sessiýasynyň 96-njy umumy mejlisinde «6-njy aprel Halkara sport güni – parahatçylygyň we ösüşiň hatyrasyna» atly 67/296 belgili Kararnamasy kabul edildi.
Döwletimiz Bitaraplyk ýörelgelerinden ugur alyp, diýarymyzda birnäçe iri halkara sport ýaryşlaryny ýokary derejede guramaçylykly geçirdi. Munuň aýdyň mysaly hökmünde 2017-nji ýylda Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryny, 2018-nji ýylda bolsa «Amul – Hazar 2018» halkara awtoralli ýaryşyny, Agyr atletika boýunça dünýä çempionatlaryny bellemek bolar. Bu sport ýaryşlarynda türkmen türgenleri üstünlikli çykyş edip, ýurdumyzyň sport abraýyny mynasyp goramagy başardylar.
Sona HALYKOWA,
Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň
Halkara gatnaşyklary institutynyň
Halkara žurnalistikasy fakultetiniň 3-nji ýyl talyby


text:
SQO-da sút zaýytynda ónimdi tsıfrlyq tańbalaý júıesi synaqtan ótkizildi
NUR-SULTAN. QazAqparat – Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy sút zaýytynda ónimdi tsıfrlyq tańbalaý júıesi synaqtan ótkizildi. Bul týraly QR Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi baspasóz qyzmetinen málim boldy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Jobany qazaqstandyq «QR Trace» kompanııasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligimen jáne «Qazaqtelekom» kompanııasymen seriktesip, petropavldyq «MolProdýkt» JShS bazasynda iske asyrdy.
«MolProdýkt» JShS-degi jańǵyrtylǵan óndiristik jeliniń jumysyn kórsetýge QR Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń, «Qazaqtelekom» AQ-nyń jáne «QR Trace» JShS ókilderi jáne qatysty.
AÓK salasyndaǵy tańbalaý júıesin engizý boıynsha alǵashqy pılottyq joba Úkimet basshysynyń tapsyrmalaryn jáne Premer-Mınıstrdiń birinshi orynbasary Álıhan Smaıylovtyń 2020 jylǵy 14 shildedegi «Qazaqstan Respýblıkasynda taýarlardy tańbalaý jáne qadaǵalaý jobasyn iske asyrý týraly» keńes hattamasyn oryndaý aıasynda júzege asyryldy.
EAEO-nyń Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq aýmaǵynda taýarlardy sáıkestendirý quraldarymen tańbalaý týraly ratıfıkatsııalanǵan kelisimge sáıkes, Qazaqstan taýarlardy qadaǵalaýdyń ulttyq júıesin iske qosty jáne ıntegratsııalyq protsester aıasynda teri buıymdary men temeki ónimderin mindetti tańbalaýdy engizdi. Sonymen qatar, bıyl respýblıkada dári-dármekterdi, alkogoldi, aıaq kıim men sút ónimderin tańbalaý boıynsha pılottyq jobalar iske qosyldy.
Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq elderinde taýarlardy tańbalaý men olardyń qadaǵalaný júıesi kezeń-kezeńimen engiziledi jáne 2022 jyldan bastap mindetti bolady. ıAǵnı, kórsetilgen jáne qoldan jasalatyn ónim túrleriniń QR-belgisi (Data Matrix) bolmasa, bıyldan bastap daıyndaýshy elden tys jerlerde satylmaıdy.
Tańbalaýdyń birden birneshe maqsaty bar. Birinshi kezekte bul tutynýshylardyń quqyqtary men múddelerin qorǵaý maqsatynda taýarlardy óndirý jáne olardy tasymaldaý týraly málimetterdiń ashyqtyǵyn qamtamasyz etý.
Shtrıh-kodta taýardyń óndiristen dúken sóresine jetkenge deıingi búkil tarıhy jazylady. Máselen, óndirilgen orny men kúni, jaramdylyq merzimi, ónimdi saýda kásiporyndaryna jiberý ýaqyty jáne taǵy basqa da taýar týraly aqparat qamtylady. Tutynýshy bul aqparattyń barlyǵyn birden smartfonynyń kómegimen QR kod (Data Matrix) arqyly oqı alady.
QR-kodtar (Data Matrix) tek tirkelgen kásiporyndarǵa ǵana beriledi. Osylaısha, júıe kontrafaktilik taýarlardy óndirýshilerdiń saýda-logıstıkalyq tizbeginen avtomatty túrde óshiredi.
Taýarlardy tańbalaý jáne qadaǵalaý júıesin engizý bıznes úshin óte paıdaly jáne birqatar artyqshylyqtary bar. Aıtalyq, naryqqa jalǵan ónimder shyǵaratyn zańsyz taýar óndirýshilermen básekelestik máselesi sheshiledi, logıstıkadaǵy shyǵyndar azaıady, taýarlardy esepke alý jeńildetilip, jedeldetiledi.
Jańashyldyqtyń arqasynda kóleńkeli ekonomıkanyń sebep-saldary qysqarady, adal eńbek etetin kásipkerlerdiń tıimdili artady jáne bıýdjet kirisi ulǵaıady. Sondaı-aq, salyq túsimderiniń ósimi áleýmettik mindettemelerdi oryndaýǵa ǵana emes, bıznesti qosymsha qoldaýǵa da baǵyttalatyn bolady.
Qazirgi ýaqytta Qazaqstandaǵy tańbalaýdyń biryńǵaı operatory – «Qazaqtelekom» AQ salalyq memlekettik organdarmen birlesip taýarlardyń keıbir toptary boıynsha pılottyq jobalardy iske qosty. Agroónerkásip kesheni salasyndaǵy pılottyq joba sút ónimderin óndirýmen jáne eksporttaýmen aınalysatyn «MolProdýkt» JShS bazasynda iske qosyldy. Bul kásiporyndaǵy tańbalaý júıesin «QR Trace» kompanııasy tehnıkalyq seriktesi «Pervyı BIT» JShS-men birlesip engizdi.


text:
“ELARI KidPhone 4GR”, “Android” üçin tegelek çagalar üçin 4G sagat, IPS 1.3 “FULL tegelek ekran 240 × 240” we 580 mAh akkumulýator bolup, bu enjam 48 sagada çenli işlemegine mümkinçilik berýär.
“It-world” web sahypasynyň habaryna görä, täzelik dördünji nesil torlarynda işleýär we 2 megapikselli kamera bilen enjamlaşdyrylýar, sesli jaňlary we habarlary wideo çagyryş mümkinçiligi bilen doldurýar we surata düşmäge we paýlaşmaga mümkinçilik berýär. Şeýle hem, enjam WiFi we kämilleşdirilen gaty gürleýjä birikmek ukybyna eýedir we Bluetooth arkaly sagady islendik daşarky ses enjamyna birikdirip bilersiňiz. Sagat aýdym-saz we suratlary saklamak üçin 2 Gb çenli ýat bölünip berilýär.
Ses gözegçiligi funksiýasy, çaganyň töweregindäki ýagdaýa gözegçilik etmäge we baha bermäge mümkinçilik berýär — mugt ELARI SafeFamily programmasynda GPS yzarlamak we Glonass displeý hereketleri. Sputnik signaly ýok bolsa, LBS we Wi-Fi modullary töweregindäki Wi-Fi torlaryndan we öýjükli diňlerden ýerleşişini kesgitlär. Bu ýagdaýda çaganyň özi gurlan SOS düwmesini ulanyp kömek sorap biler. Şeýle hem sagat, gadjetiň elinden aýrylsa, ene-atalara habar berjek datçik bilen üpjün edilendir.
Sagadyň agramy 52 gram, gapagyň galyňlygy 16,5 mm. Gözleg we “sagat-sagat” jaň etmek ukybynyň kömegi bilen köçedäki oýunlar “Zarnitsa” öwrülip, strategiki pikirlenmäni, ugrukdyryş ukyplaryny we toparlaýyn işleşip biler. IP67 çyglylykdan we tozandan goramak derejesi enjamy 1 metr çuňlukda 30 minutlap süýji suwda saklamaga mümkinçilik berer.
Gurlan ses kömekçisi Alisa we “Android” -iň düýbünde “doldurmak”, sagady ýat mazmunyny, logikany we pikirlenmäni ösdürýän köp ertekiler, hekaýalar we oýunlar ýaly ses mazmuny arkaly çagalara öwretmek üçin ulanmaga mümkinçilik berýär.


text:
Ynsan ömrüniň manysy onuň ýerine ýetiren işleri bilen ölçenilse, ýyllaryň
ähmiýeti olaryň taryhylygy bilen kesgitlenilýär. Şu ýyl «Türkmenistanyň hemişelik
Bitaraplygy» atly Rezolýusiýanyň kabul edilenine 25 ýyl dolýar. Çärýek asyryň
dowamynda ýurdumyzyň daşary syýasatynda amala aşyrylan beýik özgertmeleriň
ählisi Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygynyň taryhy ähmiýetini aýdyňlygy
bilen beýan edýär. 1991-nji ýylyň güýzünde Garaşsyzlygyny gazanan
Türkmenistan daşary syýasatda özüne mahsus ösüş ýoluny – oňyn bitaraplyk
ýörelgelerine esaslanýan ugry saýlap aldy. Onuň düýp özeninde türkmen halkynyň
ençeme asyrlaryň dowamynda kemala gelen milli özboluşlylygyndan gelip çykýan
häsiýetler, dostlukly, hoşniýetli goňşuçylyk, birek-birege düşünişmek,
parahatçylyk söýüjilik, beýleki döwletleriň we halklaryň medeniýetine hormat
goýmaklyk, olaryň içerki işlerine goşulyşmazlyk ýaly aýratynlyklar ýüze çykýar.
Türkmenistanyň daşary syýasatyň bitaraplyk nusgasyny saýlap almagynyň ýene bir
zerurlygy onuň geosyýasy ýagdaýy – ýagny Gündogar bilen Günbataryň
arasyndaky baglaşdyryjy halka hökmünde, Beýik Ýüpek ýolunyň ýüregi
hökmünde ýerleşişi bilen, şeýle hem ýurduň ýerüsti we ýerasty baýlyklarynyň ägirt
uly tebigy gorlanyň bolmagy bilen baglanyşyklydyr.
Garaşsyzlyga eýe bolan ilkinji günlerimizden başlap, dünýä döwletleri bilen
hyzmatdaşlygy ýola goýmakda parahatsöýüjilikli ýörelgelere salgylanýan
Türkmenistanyň Bitaraplyk hukuk derejesiniň halkara bileleşigi tarapyndan ykrar
edilmegini gazanmak türkmen diplomatiýasynyň möhüm wezipeleriniň biri boldy.
Şunuň bilen baglylykda birnäçe möhüm ähmiýetli işler amala aşyryldy. 1992-nji
ýylyň 2-nji martynda Türkmenistanyň Birleşen Milletler Guramasynyň doly
hukukly agzalygyna kabul edilmegi halkara giňişliginde Türkmenistanyň täze
ornuny aňlatdy. Garaşsyz Türkmenistan özüniň oňyn bitaraplyk syýasatyny 1992-
nji ýylyň 10-njy iýulynda Finlýandiýanyň paýtagty Helsinkide geçirilen
Ýewropanyň howpsuzlyk we hyzmatdaşlyk guramasynyň maslahatynda, 1995-nji
ýylyň martynda Ykdysady hyzmatdaşlyk guramasynyň agza ýurtlarynyň
baştutanlarynyň gatnaşmagynda Yslamabatdaky geçirilen duşuşygynda,
Goşulyşmazlyk hereketiniň Kolumbiýanyň Kartahena şäherinde geçirilen
maslahatynda öňe sürdi. Bularyň ählisi hem ýurdumyza bitaraplyk hukuk
ýagdaýynyň ykrar edilmegini BMG-niň derejesine çykarmaga itergi berdi.
Şeýlelikde, 1995-nji ýylyň 12-nji dekabrynda Birleşen Milletler Guramasynyň Baş
Assambleýasynyň 50-nji sessiýasynda 185 döwletiň biragyzdan ses bermeginde
«Türkmenistan hemişelik Bitaraplygy» atly Rezolýusiýa kabul edildi. BMG-niň
işinde ilkinji gezek kabul edilen bu taryhy Kararnama türkmen diplomatiýasynyň
gazanan iň beýik üstünlikleriniň biri boldy.
Garaşsyzlyk we Bitaraplyk ýyllary içinde ýurdumyz dünýäniň ençeme
döwletleri bilen diplomatik gatnaşyklary ýola goýdy, birnäçe abraýly halkara
guramalarynyň düzümine girdi. Ýurdumyz daşary syýasatda oňyn bitaraplyk
ýörelgelerine esaslanýan parahat söýüjilik, umumadamzat howpsuzlygyny we
asudalygyny üpjün etmäge gönükdirilen başlangyçlary öňe sürdi. Olaryň dünýä
jemgyýetçiligi tarapyndan gyzgyn goldawa mynasyp bolmagy döwletimiziň
halkara arenasyndaky abraýyny has-da belende göterdi.
2007-nji ýylyň 10-njy dekabrynda paýtagtymyzda BMG-niň Merkezi Aziýa
üçin öňüni alyş diplomatiýasy boýunça sebit merkeziniň açylmagy daşary
syýasatymyzda ýetilen ajaýyp maksatlaryň biridir.
Ýurdumyzyň diplomatik gullugy üçin ýokary derejeli hünärmenleriň
zerurlygyny nazarda tutup, 2008-nji ýylyň 20-nji martynda türkmen
diplomatiýasynyň milli mekdebiniň – Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň
Halkara gatnaşyklary institutynyň döredilmegi hem aýratyn bellärliklidir.
Mälim bolşy ýaly, 2015-nji ýylyň 3-nji iýunynda BMG-niň Baş
Assambleýasynyň 69-njy mejlisinde 47 döwletiň awtordaşlygynda, 193 döwletiň
goldamagynda Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygy ikinji gezek ykrar edildi. Bu
bolsa dünýä bileleşigi tarapyndan Türkmenistanyň alyp barýan oňyn daşary
syýasatyna uly ynam bildirilýändiginiň aýdyň subutnamasy boldy.
2017-nji ýylyň 2-nji fewralynda Birleşen Milletler Guramasynyň Baş
Assambleýasy özüniň 71-nji mejlisinde hormatly Prezidentimiziň başlangyjy bilen
öňe sürlen teklibi – 12-nji dekabry Halkara Bitaraplyk güni diýip yglan etmek
hakyndaky çözgüdi kabul etdi. Hormatly Prezidentimiziň öňdengörüjilikli syýasaty
netijesinde amala aşyrylan bu beýik işleriň, ýetilen belent sepgitleriň ählisi hem
türkmen Bitaraplygynyň aýdyň ykrarnamasydyr.
Aýjemal IŞANOWA-Ak bugdaý etrabynyň 6-njy çagalar bagynyň müdiri.