text:
Üns ber! Biziň saýtymyzyň esasy maksady Siziň saglyk babatdaky gözýetimiňizi giňeltmekdir. Şonuň üçin-de, saýtyň sahypalarynda berilýän maglumatlaryň esasynda öz-özüňi bejermek maslahat berilmeýär. Öz-özüňi bejermeklik düýpli kynçylyklara uçradyp, janyňyza howp salmagy ähtimal. Lukmanlar saýtyň üsti bilen size bejeriş berip bilenoklar. Lukmanlaryň jogaplary, makalalar, jemgyýetçiligiň teswirleri diňe maslahat hökmünde kabul edilmeli.
LUKMAN ÝALŇYŞLYGY
Salam Saglyk redaksiýasy,
Bejergide göýberen ýalňyşlyklary üçin lukman nähili jogapkärçilik çekýär?
Okyjy
Gadyrly okyjymyz,
Adamyň durmuşy we saglygy – bu döwlet tarapyndan goralýan uly baýlykdyr. Her adamyň döwrebap we ýokary hilli medisina kömegini almaga hukugy bardyr. Türkmenistanyň Konstitusiýasynyň 52-nji maddasynda bellenilişi ýaly:
Her bir adamyň saglygyny gorap saklamaga, şol sanda döwlet saglygy goraýyş edaralarynyň hyzmatlaryndan mugt peýdalanmaga hukugy bardyr. Tölegli lukmançylyk we tebipçilik hyzmatyny etmäge kanunda bellenen esaslarda we tertipde ýol berilýär.
Emma, gynansakda, biz gündelik durmuşda köplenç anyklanylmasy we barlanylmasy kyn bolan pes derejeli medisina hyzmatlary sebäpli döreýän ýalňyşlyklara gabat gelýäris. Bu bolsa olaryň öňüni almagy we soňuna çykmagy örän çylşyrymlaşdyrýar.
Medisina ýalňyşlyklarynyň sebäpleri
Häzirki wagtda medisina ýalňyşlyklarynyň birnäçe görnüşi bar. Bu ýalňyşlyklar esasan lukmanyň professional hökmünde başarnyksyzlygy sebäpli ýüze çykýar. Şeýle-da, lukmanyň ýadawlygy, başagaýlygy ýa-da ünssüzligi hem medisina ýalňyşlyklaryna sebäp bolup bilýär.
Medisina ýalňyşlyklary öz işlerinden lezzet almaýan işgärleriň hassalara bolan jogapkärçiliksizliginden, parhsyzlygyndan, we aladasyzlygyndan döreýär. Häzirki wagtda medisina işgärleriniň arasynda birtopar näbeletler köpeldi. Diňe öz işine ökde hünärmenleriň işlemeli ýeri bolan medisinada gowşak işgärleriň köpelmegi hem medisina ýalňyşlyklarynyň sanyny hasam artdyrýar. Ýalňyşlyklaryň ýene bir sebäbi bolsa lukmanlaryň korrupsiýasy we dermanlaryň we medisina hyzmatynyň kommersiýa, täjirçilik esasynda ulanylmasydyr.
Medisina ýalňyşlyklarynyň görnüşleri
Medisina ýalňyşlyklarynyň esasy görnüşleri nädogry anyklaýyş ýa-da anyklaýyşda goýberilýän ýalňyşlyklar bolup durýar. Bu bolsa bejerginiň netijesizligine ýa-da zyýan bermegine eltýär. Tehniki medisina ýalňyşlyklary seýrek ýüze çykýar, emma olaryň hem üstünde durup geçmek beýlekiler ýaly möhümdir. Tehniki ýalňyşlyklar iş alyp barmanyň dowamynda bolup geçýän nädogry hasaplamalar we nädogry ýazgylardyr göçürmeler sebäpli döreýär.
Näme etmeli?
Gynansakda, ýurdumyzda ýörite hassanyň hukuklaryny goramak bilen iş salyşýan gurama ýok.
Russiýa, Gazagystan ýaly goňşy döwletlerde hassanyň hukuklaryny goramak bilen meşgullanýan birnäçe gurama bar. Bu guramalaryň esasy wezipesi hassanyň medisina hyzmatlaryndan peýdalanmak hukuklaryny goramak we saglyk öýlerine ýüz tutmakda ýüze çykýan meselelerde kömek bermek bolup durýar. Şeýle guramalar hassalara döwrebap anyklaýyşa, kanagatlanarly bejergä we sosial goldawa bolan konstitusiýadaky hukuklaryndan peýdalanmaga ýardam berýärler. Bu guramalarda işleýän hünärmenler saglyk öýlerine dürli ýüz tutmalary we arzalary tabşyrmaga, arz-şikaýatlary olary çözüp bilýän degişli edaralara ýetirmäge kömek edýärler.
Ýalňyşlygyň kabul edilmesi üçin, prokuratura edarasyna ýa-da Saglygy Goraýyş we Derman Senagaty Ministrligine arz etmek möhümdir. Lukmanyň goýberen ýalňyşlyklaryny tassyklaýan arza islendik görnüşde tabşyrylyp bilner. Aklawçylar hem ähli etraplarda we şäherlerde bar bolan Kazyýet oturdaşlarynyň geňeşine arza berip bilýärler. Diňe kazyýet edarasyna arza bermek üçin ýörite arza kagyzy talap edilýär. Ony hem etrap kazyýetinden ýa-da aklawçylar geňeşinden alyp bolýar.
Türkmenistanyň Kanunynyň 1-nji bölüminiň "Ýüztutmalara bildirilýän talaplar" maddasyna laýyklykda:
Ýüztutma raýatyň hut özüni wezipeli adam kabul eden mahaly dil üsti bilen beýan edilip ýa bolmasa degişli edara, kärhana, gurama ýa-da edara poçta bilen iberilen ýa-da gönüden-göni raýat tarapyndan berlen ýazmaça görnüşde bolup biler. Raýatda bar bolan, ýüztutma garamak üçin zerur resmi kagyzlar ýa-da olaryň nusgasy ýüztutma goşulýar.
Arza berleninden soň
Prokuratura edarasy özüne berlen hukuklaryň çäklerinde, kanunyň bozulandygy barada habar berýän arzany gözden geçirýär. Prokuraturanyň çykaran karary arz edijini hukuklaryny goramak üçin kazyýete ýüz tutmakdan saklamaýar. Kazyýetiň karary bilen kanagatlanmasa, arz ediji Döwlet Prokuraturasyna ýa-da Döwlet Kazyýetine ýüz tutup bilýär.
Prokuratura edaralary tarapyndan kabul edilýän arzalardyr ýüz tutmalar Türkmenistanyň kanunçylygy tarapyndan bellenen görnüşde we wagt aralygynda gözden geçirilýär. Türkmenistanyň Kanunynyň "Raýatlaryň ýüztutmalaryna garamagyň möhletleri" baradaky 12-nji maddasynda şeýle diýilýär:
Raýatlaryň ýüztutmasy gelip gowşan gününden başlap bir aýdan köp bolmadyk möhletde, goşmaça barlamak zerur bolmadyklary bolsa haýal edilmän, olar alnan gününden başlap, on bäş günden gijä galynman çözülýär. Ýüztutmany çözmek üçin ýörite barlaglaryň geçirilmegi ýa-da uly möçberdäki materialyň öwrenilmegi zerur bolan halatlarynda degişli edaranyň, kärhananyň, guramanyň, edaranyň ýolbaşçysy ýa-da onuň orunbasary şol ýüztutmany çözmek üçin zerur bolan möhleti belleýär, bu barada ýüztutmany beren adama habar berilýär.Şunda ýüztutmany çözmegiň umumy möhleti kyrk bäş günden geçmeli däldir.
Ýüz tutma ýa-da arza berilýän jogap kanun tarapyndan aklanylmalydyr. Eger arza inkär edilse, arza edijä kararyň nämä esaslanyp çykarylandygy we onuň ýokary kazyýete ýüz tutmaga hukugynyň bardygy düşündirilmelidir.
Prokuror öz ygtyýarlyklarynyň çäklerinde Kanunyň bozulmagynda günäkär wezipeli adamlary jogapkärçilige çekmäge borçludyr. Raýatlaryň şikaýatlaryny hereketleri ýa-da çözgütleri barada şikaýat edilýän edaralara ýa bolmasa wezipeli adamlara garamak üçin ibermek gadagan edilýär.
Medisina ýalňyşlyklarynyň sebäplerini anyklamakda, ýalňyşlyklara ýol beren lukmanyň günäkärdigini subut etmek möhümdir. Şeýle ýagdaýda medisina ýalňyşlygyny subut etmek üçin, Türkmenistanyň Kanunynyň "Raýatlaryň saglygynyň goralmagy hakynda" bölümi tarapyndan güwä geçilýän medisina hyzmatynyň hilini tassyklamak üçin medisina barlagynyň geçirilmegi talap edilýär:
Saglygy goraýyş kömegi berlen mahalynda goýberilen düzgün bozmalary ýüze çykarmak maksady bilen saglygy goraýyş kömeginiň hiliniň bilermenler seljermesi geçirilýär. Saglygy goraýyş kömeginiň hiliniň bilermenler seljermesi diýlip, saglygy goraýyş kömeginiň öz wagtynda berlendigine, keseliň saýlanyp alnan öňüni alyş usullarynyň dogrulygyna, anyklanylyşyna, bejerilişine, saglygyň dikeldilişine, berlen saglygy goraýyş kömeginiň netijeliligine baha bermek boýunça çäreleriň toplumyna düşünilýär.
Medisina hünärmenine näme bolar?
Lukmançylyk işgäri professional borçlaryny ýerine ýetirmese ýa-da göwnejaý ýerine ýetirmese, olara äsgermezlik etse, Türkmenistanyň Jenaýat Kodeksine esaslanyp, jenaýat jogapkärçiligine çekilýär. Bu barada kanunlar Jenaýat Kodeksiniň şu maddalarynda bellenilip geçilýär: 115, 119 (4-nji bölüm), 120, 121, 122, 124, 125. Günäkäre berilýän jeza we saglyga ýetirilen zyýan goýberilen ýalňyşlygyň görnüşine we sebäplerine baglydyr.
Eger lukmanyň ýalňyşlygy sebäpli hassanyň saglygyna ortaça agyrlykda şikes ýetse, ol şikes hem hassanyň durmuşyna howp salman, ýöne uzak wagtlaýyn şikese sebäp bolsa, kazyýetiň kanuny jenaýatkäri bäş ýyla çenli belli bir wezipede işlemekden ýa-da belli bir iş bilen meşgullanmak hukugyndan mahrum edip bilýär. Ýa-da oňa iki ýyla çenli düzediş işlerinde işlemek jezasy berilýär. Eger lukmanyň ýalňyşlyklary saglyga agyr şikes ýetirse ýa-da seresapsyzlyk bilen jebir çekeniň ölmegine getirse, munuň üçin, üç ýyla çenli belli bir wezipede işlemek ýa-da belli bir iş bilen meşgullanmak hukugyndan mahrum edip ýa-da mahrum etmän, üç ýyla çenli azatlykdan mahrum etmek jezasy berilýär. Bu jeza Türkmenistanyň Jenaýat Kodeksiniň 122-nji maddasynda bellenilip geçilýär.
Bikanun abort edilen ýagdaýynda, bu işi alyp baran adamlar Türkmenistanyň Jenaýat Kodeksiniň 120-nji maddasynyň 4-nji bölümine görä kanuny jogapkärçilige çekilýär. Bu kanun seresapsyzlyk bilen jebir çekeniň ölmegine getirmek ýa-da onuň saglygyna agyr ýa-da ortaça agyr şikes ýetirmek baradaky jezalandyrylmalary hem öz içine alýar.
Terjime eden: Merjen Gurdowa
Rus dilinde ýazylan makalanyň terjimesi
- 674 gezek okalan
-
Teswirler (6)
-


c: text/html

text:
Düşündirişler 10
Bet track bolupdyra!! Respect Syke dost sana! dine one men sen yanede taze aydymlaryna garasharyn
dost bir iki sany cimo sana sowen bolupdyrmy.olary gomsena biz begenerdik
syke aydymlan bet dost o cimolary etmelida
opursana sana dyrmashjak bolyanlary. gurlemez yaly et. menem begenjek. hey syke bolarda yaman aydym bolarmay. blya yone taha pizdesss donnük ekenlay.
нет слов просто классная читка, бит супер...Zumer & Syke так держать
one orazberdi)taze aydymlar chykyp otyr oza) yza galman tmrap ossun)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Meksikan aýlagynda «Gordon» harasady bilen bagly nebitiň çykarylyşynyň düýpli pese düşmek howpy aradan aýrylandan soňra onuň dünýä boýunça bahalary çarşenbe güni pese düşýär, diýip Ria Nowosti habar berýär.
Moskwa wagty bilen 8:22-de «Brent» söwda belgili nebitiň bir barreliniň bahasy 0,42 göterim aşaklap, 77,84 amerikan dollaryna deň boldy. «WTI» söwda belgili nebitiň bahasy 0,7 göterim arzanlap, 69,38...
Sişenbe güni Gurbanguly Berdimuhamedow dikuçarda Aşgabatda alnyp barylýan iri gurluşyklaryň, birnäçe desgalaryň, şäheriň durmuş düzümini ösdürmek, abadanlaşdyrmak boýunça maksatnamanyň iş ýüzünde ýerine ýetirilişi bilen tanyşdy.
Döwlet Baştutany dikuçaryň ýanynda paýtagtymyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmek boýunça alnyp barylýan işleriň çäklerinde bina edilen we gurulmagy meýilleşdirilýän desgalaryň taslamalary bilen tanyşdy. Prezidentiň garamagyna ýurdumyzyň baş şäherini ösdürmegiň 16-njy tapgyrynyň gurluşygy...
«Brent» söwda belgili nebitiň bahalary 4-nji sentýabrda az-kem aşaklaýar, «WTI-niň» bahalary bolsa «Gordon» tropiki harasadynyň netijesinde ibermeleriň arasynyň kesilmek howpunyň netijesinde gymmatlaýar.
Londonyň «ICE Futures» biržasynda «Brent» söwda belgili nebitiň bir barreliniň bahasy 0,03 göterim pese düşüp, 78,13 amerikan dollaryna deň boldy. duşenbe güni şertnamalar 0,66 göterim gymmatlap, 78,15 dollara deň bolupdy.
Nýu-Ýorkuň «NYMEX» haryt biržasynda «WTI»...
Hytaýyň nebitgaz korporasiýasyna degişli, Hytaýda nebitgazy öndüriji we distribýutor iň iri kompaniýa bolan PetroChina — tebigy gazyň içerki çykarylyşyny artdyrmaklygy meýilleşdirýär. Muňa garamazdan, önümçiligiň artdyrylmagy şerti bilen hem teklip ekologiýa taýdan arassa gazylyp alynýan baýlyga bolan hakyky islegi kanagatlandyryp bilmez. Ýagny, ýakyn geljekde HHR gazyň we suwuklandyrylan tebigy gazyň importyna bagly bolmagynda galar, diýip S&P...


text:
Adam ýagdaýa baha bereninde, başdan geçiren durmuşyna, öz töweregindäki gurşawa görä, baha bermäge ukyply bоlýar. Şоl nukdaý nazardan men şäheriň ýaşaýjysy hökmünde özümde dörän оý-pikirleri siziň bilen paýlaşmagy göwnüme düwdüm.
Mundan 7-8 ýyl öňki döwürdäki ýagdaý bilen häzirki ýagdaýy deňeşdirenimde, ýerlerdäki halkyň hal-ýagdaýynyň tapawudyny görnetin duýýaryn. Öň neşäniň, ýagny tirýegiň, gerоiniň, beňiň we ş.m. bahasynyň hem-de tapmak mümkinçiliginiň elýeterli bоlmagy оny çekýänleriň sanynyň köp bоlmagyna, hat-da yzygiderli artmagyna, gynandyrýan ýerem ýaşlaryň hasabyna artmagyna getirýärdi. Bu ýagdaý sebäpli birnäçe maşgalalaryň dagamagyna, öýleriň ýykylmagyna, has dоgrusy sökülmegine we satylmagyna, оlaryň ýaş çagalarynyň bоlsa sergezdan bоlmaklaryna getirýän pursatlaryna duş gelip bоlýardy. Sоňa baka bu wakalar özara sepleşip, оbalarda, etraplarda birnäçe jenaýatçylyk sepini emele getirýärdi. Bar maksady «neşe tapmaga» gönükdirilen adamyň оgurlyk, talaňçylyk, kezzapçylyk ýaly jenaýatlary etmäge ukyply bоlýandygy, оl adamyň jemgyýete hоwp salýandygy hemmä-de düşnükli.
Neşekeşligi gоýdurmak üçin daşary ýurtlarda dürli klinikalar, ylmy merkezler işleýär, emma оlaryň hiç biriniň gazanýan netijesiniň Türkmenistandaky ýaly däldigini anyk bilýärin. Aslynda ylmy merkezleriň, klinikalaryň üsti bilen däl-de, raýatlara neşäniň elýetmez edilen ýagdaýynda raýatlaryň neşä bоlan tabynlygyny aýryp bоlýandygyny Türkmenistan öz mysalynda subut etdi. Şоl wagtky neşe ulanan adamlaryň aglaba bölegi, indi neşäniň üzül-kesil azalandygy sebäpli, bu pişesini gоýmaga mejbur bоldylar.
Indi birnäçe ýyl bäri neşe ulanmakdan el çeken adamlaryň il arasyna gоşulyp, zähmet çekip, maşgalasyna birigip, öýüni galdyryp ýörändiklerini göreniňde adamy çuňňur we guwançly оýlanmalar gaplap alýar. Şeýle-de halkyň aglaba böleginiň gоş-gоlamlarynyň оgurlanmak gоrkusynyň aradan aýrylýandygyny bellemek zerurmyka diýýän. Öň gapysynda ýönekeý zatlaryny, ýagny köwüşlerini, gap-çanaklaryny we ş.m. hem gоýmaga çekinýän adamlaryň, şu wagt mallaryny, awtоulaglaryny hem gapysynda gije-gündiz çekinmän gоýýandyklaryny özüňiz görýänsiňiz. Şunuň özi jemgyýetiň arasyndan neşe ýaly hоwply belanyň aýrylmagynyň täsiridigine halk aýdyň düşünýär.
Öňler çagalar baglarynda işleýän aýallar tоparlaryndaky çaga sanyny ýeterlik edip görkezmek üçin gоňşy-gоlamlarynyň çagasyny haýyş edip, öz ýanlary bilen alyp gidýärdiler. Indi ýyl saýyn şu beladan saplanyp diklenen maşgalalardan hem dоgulýan çagalaryň sanynyň köpdügi, çagalar bagynyň çaga bilen üpçünçiligi meýilleşdirilşinden hem artyk köpelip, çagalar bagynyň hem ýetmezçilik edip başlamagy ýüze çykyp ugrady. Mundan begençli näme bоlup biler?
Ýöne bu bela garşy göreşiň aňsat däldigini, sebäbi Türkmenistanyň gоňşy ýurtlarynyň aglabasynyň entäk bu beladan ejir çekýändigini hemme bilýär. Şоnuň üçin meniň pikirim her kim bu ýagdaýa akyl ýetirip, indi gaýdyp, bu belanyň jemgyýetimiziň arasyna aralaşmazlygyny gazanmaly.
11 апреля 2013
SAGBOLUŇ !
Ähli öý ojaklar abat bolsun. Ençeme öýi ýykan bela indi gelmesin.


text:
Hormatly kärdeşler!
Türmenistanyň Prezidentiniň 2010-njy ýylyň 26-njy noýabryndaky Kararyna laýyklykda, Aşgabat şäherinde 2011-nji ýylyň 1-2-nji dekabry aralygynda «Bahaweddin Nagyşbendi we sopuçylyk edebiýaty» atly halkara ylmy maslahaty geçirilýär.
Maslahatyň iş dilleri: türkmen, iňlis, rus.
Guramaçy: Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasy.
Ylmy maslahatyň tematikasy:
· Bahaweddin Nagyşbendiniň döwri we durmuşy;
· Bahaweddin Nagyşbendiniň eserleriniň golýazma çeşmeleri we olaryň öwrenilişi;
· sopuçylygyň «Nagyşbendiýa» tarykaty we Gündogar edebiýatynyň mistiki däpleri;
· Bahaweddin Nagyşbendiniň edebi mirasy we türkmen dili.
Maslahata gatnaşyjylaryň teklipleri boýunça maslahatyň tematikasynyň üsti doldurylyp bilner.
Resminamalar:
Maslahata gatnaşmak üçin 2011-nji ýylyň 31-nji maýyna çenli kabul edilýär.
Maslahatyň işine gatnaşmak üçin talaplar hata goşulýar.


text:
Mälim bolşy ýaly, Dünýä türkmenleriniň ynsanperwer birleşigi hem Türkmenistan garaşsyzlygyny alandan bäri her ýyl Garaşsyzlyk baýramyna gabatlap dürli ýurtlarda ýaşaýan türkmenlerden çagyrýan adamlary bilen çäreler gurnaýar.
Türkmenistanyň metbugatynda bu çäreler, Dünýä türkmenleriniň ynsanperwer birleşiginiň dürli ýurtlarda ýaşaýan türkmenler barada edýän aladalary hökmünde giňişleýin orun alýar.
Mälim bolşy ýaly, soňky wagtlarda diňe bir Siriýada we Yrakda ýaşaýanlar däl, eýse Türkmenistanyň "dul deňşir goňşusy" diýen ýaly türkmen-owgan serhedinde ýaşaýan owganystanly etniki türkmenleriň hem ýagdaýlary uruş şertlerinde hasam ýaramazlaşýar.
Dünýä türkmenleriniň aglaba köpçüliginiň uruş ýagdaýynda kyn günleri başdan geçirýän döwründe dünýä ýaýran türkmenlere hemaýatkärlik etmek maksady bilen döredilendigi aýdylýan Dünýä türkmenleriniň ynsanperwer birleşiginiň olara nähili peýdasy bolýar?
Azatlyk Radiosy "Dünýä türkmenleri" gepleşiginiň nobatdaky gepleşigini şu tema gönükdirýär.


text:
2018-nji ýylyň 26-njy noýabrynda Moskwa wagty bilen 7:48-de «Brent» söwda belgili nebitiň bir barreliniň bahasy 0,94 göterim ýokarlanyp, 59,74 amerikan dollaryna deň boldy. «WTI» söwda belgili nebitiň bahasy 0,51 göterim gymmatlap, 50,93 amerikan dollaryna barabar boldy.
23-nji noýabrynda Londonyň «ICE Futures» biržasynda «Brent» söwda belgili nebitiň bir barreliniň bahasy 3,80 dollar pese düşüp, 58,80 amerikan dollaryna,...
— Kompaniýamyzyň adyndan «OGT — 2018» forumyna gatnaşmak meniň üçin örän buýsandyryjy. Galyberse-de, bu sergide dünýäniň öňdebaryjy kompaniýalarynyň ekspozisiýalarynyň arasynda biziň hem pawilýonymyzyň bolmagy örän begençlidir.
Bu sergä dünýäniň dürli ýurtlaryndan meşhur kompaniýalar jemlenişipdir, olaryň ählisiniň maksady — nebitgaz pudagynda ýeten derejelerini görkezmek we Türkmenistan bilen hyzmatdaşlygy ösdürmek. Meniň pikirimçe, bu Türkmenistanyň özara bähbitli hyzmatdaşlyk üçin...
— Türkmenistan, geçen ýyllardaky ýaly, «OGT — 2018» halkara forumyny ýokary derejede geçirdi. Sergi we maslahat pikir alyşmak üçin uly mümkinçilikleri açan meýdança öwrüldi. Türkmenistanyň nebitgaz toplumynyň konsernleriniň ekspozisiýalary siziň ýurduňyzyň ýangyç-energetika ulgamynda ýeten ýokary sepgitlerini görkezdi.
Biziň kompaniýamyz Türkmenistan bilen birnäçe ugurlarda işjeň hyzmatdaşlyk alyp barýar. «Tatneft» Balkan welaýatynda Goturdepe käninde guýulary abatlamak boýunça işleri...
Türkmenbaşynyň nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumy (TNGIZT) 2018-nji ýylyň ýanwar-oktýabr aýlarynda önümçiligini we ibermelerini 48,5 göterim artdyrdy, diýip ORIENT habarlar agentligi habar berýär.
Türkmenistanyň Statistika baradaky döwlet komitetiniň berýän maglumatlaryna laýyklykda, toplumda mazut önümçiligi has köp artdy. Onuň önümçiligi 27,6 göterim ýokarlandy.
TNGIZT-de öndürilýän ýokary hilli kükürdiň eksporty 2018-nji ýylyň ýanwar-sentýabr aýlarynda rekord derejede — 159,8 göterim...
Geçen hepdede Türkmenistanyň Döwlet haryt-çig mal biržasynyň söwdalarynda geleşikleriň 35-si hasaba alyndy.
Daşary ýurt walýutasyna Owganystandan gelen telekeçiler Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumynda öndürilen gidrousulda arassalanan dizel ýangyjyny we binýatlyk mazudy satyn aldylar. Bulardan başga-da, Russiýa Federasiýasyndan, Birleşen Arap Emirliklerinden, Türkiýeden, Pakistandan, Owganystandan, Estoniýadan, Gyrgyzystandan, Özbegistandan gelen telekeçiler daşary ýurt puluna ýokary dykyzlykdaky polietileni, reňksiz...


text:
2019-njy ýylyň 12-nji iýunynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ylymlar akademiýasynda ýurdumyzda giňden bellenilýän Ylymlar gününe bagyşlanan maslahat geçirdi diýip Türkmen Döwlet habarlar gullugy habar berýär.
Döwlet Baştutanymyz Ministrler Kabinetiniň agzalarynyň, Mejlisiň, ministrlikleriň we pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň, welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň häkimlikleriniň, jemgyýetçilik guramalarynyň, ýokary okuw mekdepleriň, köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň ýolbaşçylarynyň, şeýle hem ýokary okuw mekdepleriniň alymlarynyň, professorlarynyň, mugallymlarynyň gatnaşmagyndaky dabaraly maslahaty açyp, bu ýere ýygnananlary hem-de ýurdumyzyň ähli ylmy jemgyýetçiligini bu ajaýyp baýramçylyk bilen tüýs ýürekden gutlady.
Biz şu gün — jemgyýetimizi jebisleşdirýän baýram bolan Ylymlar gününde Garaşsyz Watanymyzyň ylym we bilim ulgamlarynda özgertmeleri mundan beýläk-de giň gerim bilen amala aşyrmak bilen bagly meseleleri ara alyp maslahatlaşmak üçin ýygnandyk diýip, milli Liderimiz aýtdy.
Maslahatda Döwlet Baştutanymyz Ylymlar akademiýasynyň ýolbaşçysynyň çykyşyny diňläp, birnäçe degişli resminamalara gol çekmek kararyna gelendigini habar berdi.
Milli Liderimiz ýurdumyzyň durmuş-ykdysady ösüşini mundan beýläk-de çaltlandyrmak, öňdebaryjy tehnologiýalar, innowasiýalar hem-de ylmyň gazananlary esasynda ykdysadyýetimizi ösdürmekde ylmyň tutýan ornuny has-da ýokarlandyrmak maksady bilen, «Türkmenistanda ylmy-barlag işleriniň netijeliligini ýokarlandyrmak hakyndaky» Karara gol çekdi. Şeýle hem, «Türkmenistanda ylmy barlaglaryň netijeliligini üpjün etmek boýunça pudagara topary döretmek hakyndaky» Karara gol çekdi.
Geçirilýän ylmy maslahatlaryň, ylmy saparlaryň, ylmy innowasion oýlap tapyşlaryň hem-de bilelikdäki halkara ylmy taslamalaryň maliýeleşdirilişini kämilleşdirmek maksady bilen, «Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň Ylymlary ösdürmegiň gaznasyny döretmek hakyndaky» Karara gol çekdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Garaşsyz Watanymyzyň ylmy kuwwatyny has-da artdyrmak, Ylymlar akademiýasynyň we onuň garamagyndaky ylmy edaralaryň maddy-enjamlaýyn binýadyny mundan beýläk-de pugtalandyrmak, ylmy işgärleri ýokary derejede taýýarlamagy döwlet tarapyndan giňden goldamak maksady bilen, Ylymlar akademiýasyna 35 million manat möçberde pul serişdesini bölüp bermek barada karara gelendigini belläp, «Türkmenistanyň ylym ulgamyny ösdürmegi maliýe taýdan goldamak hakyndaky» Karara hem gol çekdi.
Şeýle hem, maslahatda Türkmenistanyň Telekommunikasiýalar we informatika institutyny döretmek hakyndaky» Perman, «Türkmenistanyň Jemagat hojalygy institutyny Türkmenistanyň Inžener-tehniki we ulag kommunikasiýalary instituty diýip atlandyrmak hakyndaky» Karar, «Türkmenistanyň Milli sport we syýahatçylyk institutyny Türkmen döwlet bedenterbiýe we sport instituty diýip atlandyrmak hakyndaky» Karar, «Türkmen döwlet medeniýet institutynyň işini kämilleşdirmek hakyndaky» Karar, «Türkmenistanyň ýokary okuw mekdepleriniň gurluşyny tassyklamak hakyndaky» Karara hem gol çekdi.
Habarlar
Ylymlar gününde Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ylymlar akademiýasynda maslahat geçirdi
2019-njy ýylyň 12-nji iýunynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ylymlar akademiýasynda ýurdumyzda giňden bellenilýän Ylymlar gününe bagyşlanan maslahat geçirdi diýip Türkmen Döwlet habarlar gullugy habar berýär.


text:
1-nji dekabrda türkmen döwlet telewideniýesinde aglap, jenaýat edendigini boýun alyp, özüne garşy görkezme berýän we indi bu hili işe baş goşmajagyna ynandyrmaga çalyşýan birnäçe raýat görkezildi.
Telehabardan görnüşine görä, neşe maddalary we galp dollar söwdasy bilen baglylykda tutulandygy aýdylýan adamlar baradaky habar Türkmenistanyň döwlet howpsuzlyk geňeşiniň 11 aýda edilen işlere bagyşlanan mejlisiniň iň anyk we “täsirli” bölegi boldy.
Bellemeli ýeri, neşe maddalarynyň söwdasyna baş goşandygy aýdylýanlaryň ählisi ýaş adamlar bolup durýar.
1984-nji ýyldan doglan, 5 çaganyň kakasy Öwezmyrat Bekberdiýew özüniň “tramadol neşe serişdesine baş goşandygyny” aýtsa, 1977-nji ýylda doglan Nurmyrat Aşyrow “tramadol narkotik serişdesini satmakçy bolandygyny” boýun alýar.
1979-njy ýylda doglan Mämmedow hem “tirýek we tramadol derman serişdesini satmakçy bolandygyny” tassyklaýar.
1987-nji ýylda doglan Mustafa Madatow hem wideokameranyň öüňnde “tirýek we tramadol serişdesini satmakçy bolandygyny” boýun alýar.
1981-nji ýylda doglan Kadyrguly Usaýew diňe neşe maddalaryny satmakçy bolandygyny aýtmak bilen çäklenýär, ýagny haýsy neşe maddlaryny satmakçy bolandygyny anyklaşdyrmaýar.
Özünden öňki toba edenlerden tapawutlylykda, telekeçilik bilen meşgullanan Hasanow (1983-njiýylda doglan) iş sapary bilen daşary ýurda gidende, galp dollar getirendigini we olary satmakçy bolanda saklanandygyny gürrüň berýär.
Jenaýatda tutulandygy aýdylýan raýatlaryň Aşgabat şäheriniň, Ahal, Mary, Lebap welaýatlarynyň ýaşaýjylarydygy habar berilýär.
Emma olaryň haçan we nähili ýagdaýda tussag edilendigi, nirede we haçan sud edilendigi, kazylaryň jenaýatda aýyplanýan adamlar babatynda nähili hökümleri çykarandygy aýdyň bolman galýar.
Türkmen telewideniýesiniň içeri işler ministri Isgender Mulikowyň şenbe güni geçirilen döwlet howpsuzlyk geňeşinde aýdan sözlerine salgylanyp beren maglumatyna görä, bu raýatlar “kanuny bozup, jenaýat edenlerinde ele salyndy we olaryň eden işlerine görä jenaýat işleri alnyp barylýar”.
Bu sözlerden çen tutulsa, günäsini boýun alyp, wideokameranyň öňünde toba eden adamlar heniz sud edilmändir.
Ýerli synçylar bu hili "mejbury tobalaryň" türkmen kanunçylygyna sygmaýandygyny belleýärler.
Türkmenistanda kanuny bozandygy aýdylýan adamlaryň wideokameranyň öňünde özlerine garşy görkezme bermegi, toba etmegi täzelik däl.
Mysal üçin, geçen ýylyň maý aýynda korrupsiýa garşy göreş yglan edilenden soň, türkmen döwlet telewideniýesi jenaýat edendigini boýun alýan onlarça adamy görkezdi. Elbetde, olaryň içinde iki-ýeke gözüne ýaş aýlaýanlary hem bardy.
Emma 1-nji dekabrda efire berlen “tobaly” reportažda, öňki ýyllardakydan tapawutlylykda, toba edýän erkek adamlaryň ählisi sojap, gözýaş edip aglaýar.
Azatlyk bilen anonim şertde gürleşen aşgabatly žurnalist döwlet telewideniýesinde berilýän tobalaryň indi “has kän gözýaşly” bolmagyna garaşylýandygyny, sebäbi media ýolbaşçylaryndan has “döredijilikli işlemegiň” talap edilýändigini aýtdy.
“Gynançly ýeri, döwlet senzurasy jenaýatda tutulýanlaryň sanynyň azalmazlygynyň düýp sebäbiniň ýurtdaky işsizlik, bilim ulgamynyň çökmegi bilen baglydygyny aýtmaga rugsat bermeýär” diýip, 67 ýaşly aşgabatly žurnalistAzatlyk radiosy bilen söhbetdeşlikde aýtdy.
Prezident Gurbanguly Berdimuhamedow bu habardan soň “jemgyýetde neşekeşlige asla orun bolmaly däldigini” aýdyp, bu ugurdaky düzgün bozmalara garşy mundan beýläk hem berk göreşmegi tabşyrdy.
Maglumat üçin aýdylsa, Türkmenistanda garaşsyzlyk ýyllarynyň başynda neşekeşlik we neşe söwdasy giň ýaýrady we Berdimuhamedow häkimiýet başyna gelende neşekeşligiň türkmen halkynyň geljegine uly howp salýandygyny boýun aldy.


text:
Türkmenistandan syzyp çykan resmi maglumatlaryň görkezmegine görä, soňky on ýylda ýurtdan 2 milliona golaý türkmen raýaty daşary ýurtlara çykyp, şol ýerlerde işlemäge galdy. Resmi taýdan tassyklap bolmaýan käbir maglumatlara görä, garaşsyzlyk ýyllarynda Türkmenistandan çykan we ýene çykmak isleýän adam “örän kän”.
Ýerli synçylaryň we Azatlyk bilen anonimlik şertinde gepleşen türkmen migrantlarynyň köpüsiniň tassyklamagyna görä, güýçlenen köpçülikleýin migrasiýanyň esasy sebäbi ýurtdaky işsizlik, işleýän adamlaryň hem aýlyk gazanjynyň maşgala eklärden az bolmagy bilen bagly.
Eýsem, siziň pikiriňizçe, türkmenistanlylaryň köpçülikleýin migrasiýasyny kanuny esasda, hereket azatlygyna çäklendirme girizmezden, adamlaryň islän ýerine gitmek we gelmek hukuklaryny sylamak bilen nähili azaldyp bolar.
Eger işsizlere kömek puly berilse, aýlyklaryň derejesi 3-4 esse ýokarlansa, iş ýerleri köpelse, ýurtdan gidýänler azalarmy ýa-da bu meselede has giň gerimli çäreleriň görülmegi zerurmy?
Eger islese, türkmen hökümetinde häzirki günde, ykdysady kynçylykda içinde, raýatlary iş, gazanç mümkinçilikleri bilen üpjün etmek mümkinçiligi barmy ýa-da beýle mümkinçilik görmeýärsiňizmi?
Bu mesele boýunça anyk pikirleriňize, teklipleriňize garaşýarys. Eger telefonda söhbetdeşlik etmek isleseňiz, beýle mümkinçilik hem bar.
Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383.Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPN ulgamymyzy Android ulgamlary üçin indirip bilersiňiz. Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär.


text:
Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasy 2020-nji ýyldan başlap, ýurduň ministrlikleri we pudaklaýyn dolandyryş edaralary bilen bilelikde ylmy-barlag işlerini alyp barar.
12-nji iýunda Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow degişli karara gol çekdi. Bu barada TDH habar berýär.
Resmi metbugata görä, täze karar Türkmenistanyň ylmy kuwwatyny ösdürmegi, ylmy-barlag işleriniň netijeliligini ýokarlandyrmagy hem-de önümçilikde ylmyň gazananlaryndan peýdalanylmagyny maksat edinýär.
Täze karara laýyklykda, Türkmenistanda alnyp barylmaly ylmy-barlag işleriniň meýilnamasyny düzmek hem-de ony Ministler Kabinetiniň başlygynyň orunbasaryna tassyklatmak Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasyna tabşyryldy.


text:
11-15-nji sentýabr aralygynda geçiriljek “Wostok-2018” atly bilelikdäki harby-tälim türgenleşige 300 müň harby, 1000-den gowrak uçar gatnaşar we bu Orsýetde soňky 40 ýyla golaý wagtyň dowamynda geçirilen iň uly harby tälim-türgenleşik bolar.
2015-nji ýyldan bäri Türkmenistanyň "gara bazarlarynda" ABŞ dollarynyň türkmen manadyna bolan gatnaşygy ençeme gezek üýtgäp, soňky hepdelerde onuň nyrhynyň barha ýokarlanýandygyny görse bolýar. Türkmenistanyň Merkezi banky bolsa, 1 amerikan dollaryny 3,5 manat möçberinde saklap galýar.


text:
Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň 14-nji sentýabrda geçirilen giňişleýin mejlisinde wise-premýer Ç.Gylyjow kiçi we orta telekeçiligiň işiniň maliýeleşdirilmegini işjeňleşdirmek boýunça görülýän çäreler barada hasabat berdi.
Häzirki wagtda obasenagat toplumynda Senagatçylar we telekeçiler birleşmesine degişli kärhanalaryň 1015-den gowragynyň hereket edýändigi bellenildi. Olar oba hojalyk we azyk önümlerini öndürip, içerki bazarlaryň isleglerini kanagatlandyrýarlar.
Senagat pudagynda birleşmäniň agzalaryna degişli 597 önümçilik kärhanasy hereket edip, olarda öndürilýän gurluşyk serişdeleri, dokma önümleri, ýuwujy serişdeler, demir önümleri, mebel, faýans, aýna önümleri, şeýle hem dürli görnüşli polietilen we plastik önümler içerki we daşarky bazarlarda uly islegden peýdalanýar. Şu ýylyň ýedi aýynda hususy taraplaryň daşary ýurtlara iberen azyk däl we senagat harytlarynyň möçber geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdireniňde, 68,7 göterim artdy.
Wise-premýer şeýle hem ýurdumyzyň Garaşsyzlyk güni mynasybetli açylmagy göz öňünde tutulýan täze desgalardaky işleriň ýagdaýy barada hasabat berdi. Ahal welaýatynyň Bäherden etrabynda ýerleşýän, ýyllyk kuwwaty 3 müň 600 tonna iri şahly mallaryň derisini gaýtadan işleýän kärhananyň döwrebap enjamlar bilen enjamlaşdyrylandygy bellenildi. Aşgabat şäheriniň Büzmeýin etrabynda “Parahat” hususy kärhanasy tarapyndan “Tetra Pak” kompaniýasy bilen bilelikde ýyllyk kuwwaty 16,5 million litr süýt önümlerini öndürmäge niýetlenen kärhanany gurmak boýunça taslama durmuşa geçirildi.


text:
Ýurdumyzyň ykdysady rowaçlygy durmuş abadançylygynyň derejesine baglydyr
11.01.2019
Aşgabat, 2019-njy ýylyň ýanwar aýynyň 11-y (TDH). Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň nobatdaky mejlisini geçirdi, onda döwlet ykdysady we durmuş syýasatynyň meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy, täze taslamalara hem-de milli maksatnamalary amala aşyrmak boýunça möhüm wezipelere seredildi, birnäçe resminamalar kabul edildi.Ilki bilen, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary G.Myradow gözegçilik edýän düzümlerindäki işleriň ýagdaýy hem-de ýurdumyzyň bank ulgamyny kämilleşdirmek maksady bilen görülýän toplumlaýyn çäreler barada hasabat berdi. Habar berlişi ýaly, müşderilere edilýän hyzmatlaryň gerimini giňeltmek we olaryň hilini ýokarlandyrmak üçin karz beriş edaralarynda nagt däl hasaplaşyklary geçirmegiň öňdebaryjy usullary giňden ulanylýar.Häzirki günde “Altyn asyr” töleg ulgamynda “Internet-bank” we “Mobil-bank” hyzmatlaryny peýdalanýanlaryň sany artýar. Bu hyzmatlaryň kömegi bilen hususy bölege degişli müşderiler bank hasaplaryny karz edarasyna barmazdan, menzilara dolandyrmagy we hyzmatlaryň dürli görnüşlerini tölemegi amala aşyryp bilýärler. Ýakyn geljekde “Rysgal” paýdarlar-täjirçilik banky tarapyndan QR-koduň (dessin tassyklanylýan kod) ulanylmagy bilen tölegleri geçirmek ulgamyny işe girizmek meýilleşdirilýär. Wise-premýer milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowa bu bankyň “MasterCard” halkara töleg ulgamynyň agzalygyna girmegi bilen baglanyşykly taýýarlyk işleri barada habar bermek bilen, bu ulgamyň töleg kartyny peýdalanýanlara niýetlenen halkara töleg kartlarynyň milli nusgalaryny hormatly Prezidentimiziň garamagyna hödürledi. Milli Liderimiz hasabaty diňläp, bank ulgamynyň durnukly ösdürilmegi möhüm şertleriň biri bolup, milli ykdysadyýetimiziň bäsdeşlige ukyplylygyny üpjün etmek, döwletimiziň dünýä hojalyk gatnaşyklarynyň ählumumy ulgamyna üstünlikli goşulyşmagy üçin zerurdyr diýip belledi. Bank hyzmatlarynyň sanawyny giňeltmek we hilini artdyrmak, şol sanda halkara derejede giňeltmek, öňdebaryjy tejribäni hem-de innowasion tehnologiýalary ornaşdyrmak geljegi uly ugurlaryň hatarynda kesgitlenildi. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow milli peýdalanyjylar üçin “MasterCard” halkara töleg ulgamynyň plastik kartlarynyň hödürlenen nusgalaryny, umuman, makullap, wise-premýere birnäçe görkezmeleri berdi. Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary M.Meredow nebitgaz senagatynyň önümçilik kuwwatyny has-da berkitmek, tehniki-ykdysady görkezijileri artdyrmak barada döwlet Baştutanymyzyň ozal beren tabşyryklaryny ýerine ýetirmek boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi. Nebit ýataklarynyň guýularynyň öndürijiligini ýokarlandyrmagyň, guýulary burawlamagyň döwrebap tehnologiýalaryny giňden ulanmagyň hem-de düýpli abatlamagyň hasabyna çykarylýan nebitiň we gazyň mukdaryny artdyrmak maksady bilen geçirilýän işler barada hem habar berildi. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, ýurdumyzyň ykdysadyýetiniň milli nusgasynyň esasy ugurlaryna ünsi çekdi. Şolara laýyklykda, döwletimiz senagatyň esasy pudaklaryny, şol sanda ýangyç-energetika toplumyny ösdürmäge uly möçberli maýa serişdelerini gönükdirýär. Ähli ulgamlarda innowasiýalary, sanly tehnologiýalary giňden ornaşdyrmak häzirki döwrüň esasy wezipesi bolup durýar, munuň özi ýurdumyzyň ykdysadyýetiniň bäsdeşlige ukyplylygyny dünýä derejesinde ýokarlandyrmaga gönükdirilendir diýip, döwlet Baştutanymyz belledi. Şunuň bilen baglylykda, inžener-tehniki işgärleri taýýarlamak meselelerine aýratyn üns berilmelidir. Adam mümkinçiliklerine maýa goýumlary — bu möhüm goýumlaryň biri bolup, olar geljekde ykdysadyýeti ösdürmekde hem-de onuň netijeliligini ýokarlandyrmakda uly orun eýelär diýip, hormatly Prezidentimiz belledi. Milli Liderimiz döwrebap nebit we gazhimiýa kärhanalaryny gurmagyň giň gerimli taslamalaryny amala aşyrýan ýurdumyzyň ýangyç-energetika toplumy üçin bu meseläniň aýratyn möhümdigini bellemek bilen, hünärler boýunça okuw ulgamyny kämilleşdirmek, nebitgaz pudagynyň hünärmenleriniň hünär derejesini ýokarlandyrmak babatda wise-premýere birnäçe anyk tabşyryklary berdi.
Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary E.Orazgeldiýew ýurdumyzyň welaýatlarynda alnyp barylýan möwsümleýin oba hojalyk işleri barada hasabat berdi. Häzirki wagtda güýzlük bugdaý ýetişdirmek üçin bölünip berlen meýdanlarda maýsalara ösüş suwy tutulýar, olary mineral dökünler bilen iýmitlendirmek işleri dowam edýär. Şunuň bilen birlikde, ýerleri sürmek we tekizlemek, tehnikalary ýazky ekiş möwsümine taýýarlamak işleri alnyp barylýar.
Suw serişdelerini oýlanyşykly peýdalanmak, bu ulgama öňdebaryjy dünýä tejribesini ornaşdyrmak hem-de obasenagat toplumynyň dolandyryş ulgamyny has-da kämilleşdirmek maksady bilen görülýän çäreler barada habar berildi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, wise-premýere oba hojalygyny ösdürmek boýunça maksatnamalaryň durmuşa geçirilişine we bu ulgamda geçirilýän özgertmelere degişli birnäçe anyk tabşyryklary berdi. Döwlet Baştutanymyz bereketli hasylyň esasyny emele getirýän ähli möwsümleýin oba hojalyk işlerini ýokary hilli geçirmegiň möhümdigini nygtap, şolaryň ylmy taýdan esaslandyrylan agrotehniki kadalara laýyk gelmegini üpjün etmegi tabşyrdy.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary M.Çakyýew «Türkmenhimiýa» döwlet konserniniň düzüminde garyşyk görnüşli kükürtli karbamid döküniniň önümçiligini ýola goýmak hem-de 2019-njy ýylda pile öndürmek hakyndaky Kararyň taslamasy barada hasabat berdi.
Wise-premýer himiýa pudagynyň kärhanalary tarapyndan mineral dökünleriniň dürli görnüşleriniň — azot, fosfor we kaliý dökünleriniň öndürilýändigini habar berdi. Şol dökünler daşary ýurtlara hem iberilýär. Häzirki wagtda konserniň hünärmenleri tarapyndan karbamidiň düzümine kükürdi goşmak arkaly täze, ýokary netijeli döküniň önümçiligini ýola goýmak boýunça degişli işler alnyp barylýar.
Döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedow ýurdumyzda azyk howpsuzlygyny üpjün etmek bilen baglylykda, mineral dökünleriň dürli görnüşleriniň öndürilişini artdyrmagyň wajypdygyny nygtady. Munuň özi himiýa pudagyny ösdürmegiň ileri tutulýan ugrudyr. Täze desgalary gurmagyň hem-de öňden barlaryny döwrebaplaşdyrmagyň hasabyna geljekde bu senagat pudagy uly ykdysady peýda getirer.
Milli Liderimiz himiýa önümlerini öndürmek hem-de daşary ýurtlara ibermek boýunça ýurdumyzy dünýäniň öňdebaryjylarynyň hataryna çykarmak maksady bilen, «Türkmenhimiýa» döwlet konserniniň öňünde mineral serişdeleriň gaýtadan işlenýän möçberini has-da artdyrmak, täze kärhanalary gurmak we öňden barlarynyň durkuny täzelemek üçin maýa goýumlaryny çekmek wezipesiniň durýandygyny nygtap, wise-premýere öňdebaryjy tehnologiýalary ornaşdyrmak arkaly çykarylýan önümleriň görnüşlerini giňeltmegi tabşyrdy.
Soňra hormatly Prezidentimiz milli ykdysadyýetimiziň möhüm ulgamlarynyň biri bolan dokma senagatyny ösdürmek babatda ähmiýetli orunlaryň birini eýeleýän ýüpekçiligiň ähmiýetini belledi. Döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedow pudagy ösdürmek, ony häzirki zaman senagatynyň derejesine çykarmak boýunça çäreleriň yzygiderli geçirilmeginiň hem-de milli däpleri dowam etdirmegiň we önümçilikde innowasiýalary ulanmagyň wajypdygyny nygtap, ýüpekçi daýhanlara hemmetaraplaýyn goldaw bermek barada görkezmeleri berdi. Milli Liderimiz hödürlenen resminama gol çekip, wise-premýere degişli meseleleriň ählisini berk gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.
Şunuň bilen birlikde, döwlet Baştutanymyz ýüpek gurçuklarynyň iýmit binýady bolan tut nahallaryny ösdürip ýetişdirmegiň möhümdigine ünsi çekdi. Milli Liderimiz Garagum derýasynyň kenarlarynda hem-de amatly ýerlerde tut nahallaryny ekmek barada degişli ýolbaşçylara anyk tabşyryklary berdi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary D.Amangeldiýew «Türkmenistanyň elektrik energetikasy pudagyny ösdürmegiň 2013 — 2020-nji ýyllar üçin konsepsiýasyny» ýerine ýetirmek boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi.
Wise-premýer döwlet Baştutanymyza konsepsiýa laýyklykda, 2020-nji ýyla çenli jemi 25 desganyň, şol sanda elektrik stansiýalarynyň 14-siniň, dürli güýjenmeli howa elektrik geçirijileriniň hem-de elektrik üpjünçilik ulgamlarynyň 9-synyň, Energiýa enjamlaryny abatlaýyş we hyzmat ediş merkeziniň gurulmagynyň hem-de Seýdiniň ýylylyk elektrik merkezinde we Balkanabadyň döwlet elektrik stansiýasynda abatlaýyş işleriniň göz öňünde tutulýandygyny habar berdi. Geçen döwürde desgalaryň onusy ulanmaga berildi, şol sanda Ahal, Lebap we Mary welaýatlarynda gazturbinaly elektrik stansiýalary, şeýle hem elektrik geçiriji ulgamlaryň ençemesi guruldy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp we hödürlenen teklipler bilen tanşyp, birnäçe görkezmeleri hem-de maslahatlary berdi. Döwlet Baştutanymyz häzirki wagtda Türkmenistanda umumymilli maksatnamalaryň durmuşa geçirilýändigini belledi. Şolaryň hatarynda ýurdumyzyň elektrik energetika pudagyny ösdürmegiň Konsepsiýasy ileri tutulýan maksatnamalaryň biridir. Umuman, döwrebap energetika ulgamyny döretmek tutuş halk hojalyk toplumyny üstünlikli ösdürmegiň möhüm şerti bolup durýar. Ýurdumyz bu toplumy döwrebaplaşdyrmakda dünýäniň iň gowy tejribesini çekmäge aýratyn üns berýär.
Milli Liderimiz ýurdumyzyň elektrik energetikasynyň ägirt uly kuwwaty barada aýtmak bilen, energiýa serişdeleri boýunça Türkmenistanyň dünýäniň iň baý döwletleriniň biridigini, mälim bolşy ýaly, elektrik energiýasyny öndürmegiň dünýäde iň düşewüntli önümçilikleriň biri hasaplanýandygyny nygtady. Şundan ugur alnyp, bu möhüm pudaga gönükdirilýän maýa goýumlarynyň möçberi yzygiderli artdyrylýar. Şunuň netijesinde, türkmen energetika senagaty ýokary depginler bilen ösýär hem-de dünýä bazarlarynda uly islegden peýdalanýan elektrik energiýasynyň daşary ýurtlara iberilýän möçberini artdyrmaga ukyplydyr.
Döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedow durmuşa geçirilýän maksatnamalaryň çäklerinde öňde goýlan wezipeleriň ählisiniň iň täze tehnologiýalary ulanmak, täzeçil önümçilik düzümlerini döretmek arkaly çözülmelidigini aýdyp, wise-premýere bu babatda anyk tabşyryklary berdi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary Ç.Gylyjow ýurdumyzda süýji-köke önümleriniň öndürilýän mukdaryny artdyrmak boýunça işlenilip taýýarlanylýan taslamalar barada hasabat berip, Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň güýji bilen bu önümleriň daşary ýurtlardan getirilmeginiň ýerini tutmak maksadynda önümçilik kärhanalaryny gurmak üçin görülýän çäreler babatda aýtdy.
2018-nji ýylda ýurdumyzda jemi 38 müň 324 tonna süýji-köke önümleri öndürilip, şolaryň 30 müň 423 tonnasy hususy kärhanalar tarapyndan çykaryldy. «Hasar”, “Oguzhan”, “Bars”, “Täze aý”, “Nygmat” ýaly meşhurlyk gazanan haryt belgili önümler daşary ýurt bazarlarynda hem uly islegden peýdalanýar. 2018-nji ýylda Türkmenistanda daşary ýurtlardan getirilen süýji-köke önümleriniň möçberi iki essä golaý azaldy.
TSTB-niň agzalarynyň teklipleri şokolad önümleriniň, undan taýýarlanylýan süýji-köke önümleriniň we beýlekileriň görnüşlerini giňeltmäge degişlidir. Hususan-da, munuň üçin Ahal welaýatynda üç sany kärhanany gurmak, şeýle hem ozalky işläp gelýän önümçilikleri döwrebaplaşdyrmak hem-de täze kuwwatlyklary ulanmaga girizmek teklip edilýär.
Hususy we karz serişdeleriniň hasabyna amala aşyrmak maksat edinilýän bu taslamalaryň durmuşa geçirilmegi bilen süýji-köke önümleriniň önümçiligi ýylda 13 müň 800 tonna köpeler, artykmaç bölegini bolsa eksport etmek göz öňünde tutulýar. Ýewropanyň esasy kompaniýalarynyň öňdebaryjy enjamlary bilen enjamlaşdyryljak täze kärhanalaryň ulanylmaga berilmegi bilen goşmaça iş orunlary dörediler.
Milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedow taslamalar bilen tanşyp, daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümçiligi döretmek we ýurdumyzyň eksport kuwwatyny artdyrmak ulgamynda telekeçiligiň barha artýan ornuny belläp, türkmen işewürliginiň marketing strategiýasynda seljeriş işlerini alyp baryjy düzümleriň işini güýçlendirmegiň zerurdygyny nygtady. Şunuň bilen baglylykda, döwlet Baştutanymyz süýji-köke öndürjek täze kärhanalary gurmak boýunça teklip edilen taslamalary ýurdumyzda satyn alyjylyk islegini we daşarky bazaryň islegini nazara alyp, ýene-de bir gezek içgin işlemegi hem-de önümleriň bu görnüşini ýerlemegiň has amatly ugurlaryny kesgitlemegi tabşyrdy.
Soňra wise-premýer ýokary tizlikli Aşgabat — Türkmenabat awtomobil ýolunyň gurluşygynyň taslamasy boýunça hasabat berdi. Bu taslamany amala aşyrmak hormatly Prezidentimiz tarapyndan Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalaryna ynanyldy.
Umumy bahasy ABŞ-nyň 2 milliard 300 million dollaryna barabar bolan taslamada awtomobil ýolunyň gurluşygyny 2019 — 2023-nji ýyllar aralygynda üç tapgyrda amala aşyrmak hem-de birinji tapgyrda Aşgabat — Tejen bölegini 2020-nji ýylyň dekabr aýynda, ikinji tapgyrda Tejen — Mary bölegini 2022-nji ýylyň dekabr aýynda, üçünji tapgyrda Mary — Türkmenabat bölegini 2023-nji ýylyň dekabr aýynda ulanmaga doly taýýar edip tabşyrmak teklip edilýär.
Milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, bu taslamanyň türkmen ykdysadyýeti hem-de halkara gatnaşyklar üçin ähmiýetlidigini we onuň durmuşa geçirilmegini berk gözegçilikde saklamagyň zerurdygyny nygtady. Döwlet Baştutanymyz durmuş-ykdysady taýdan ösüşiň milli maksatnamalaryny amala aşyrmaga, şol sanda ýurdumyzyň döwrebap senagat we ulag düzümlerini kemala getirmäge türkmen telekeçileriniň işjeň gatnaşýandyklaryny kanagatlanma bilen belledi.
Biz ýurdumyzyň işewürlerine halk hojalyk toplumyny pugtalandyrmaga, onuň sebitde we dünýäde bäsdeşlige ukyplylygyny ýokarlandyrmaga gönükdirilen uly we möhüm taslamalary ynanýarys diýip, hormatly Prezidentimiz aýtdy hem-de Bitaraplyk we “Açyk gapylar” syýasatyny alyp barýan Türkmenistanyň halkara hyzmatdaşlygyny giňeltmegi, beýleki döwletler bilen söwda dolanyşygynyň mukdaryny artdyrmagy maksat edinýändigini belledi. Biziň üstaşyr geçirmek mümkinçiligimiziň amala aşyrylmagy, goňşy ýurtlaryň ykdysady bähbitlerine-de kybap gelýär, yklymda berk logistik aragatnaşyklaryň ýola goýulmagyna we umuman, ynam bildirilýän hyzmatdaşlyk gatnaşyklarynyň, durnuklylygyň we ösüşiň pugtalandyrylmagyna ýardam berýär.
Biz geljekde hem ýurdumyzda kiçi we orta telekeçilige döwlet goldawyny bereris diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow bu goldaw köpugurly bazar ykdysadyýetini döretmäge hem-de ilatyň durmuş derejesini, onuň abadançylygyny ýokarlandyrmaga gönükdirilendir, bu bolsa biziň ýöredýän syýasatymyzyň baş ugry bolup durýar diýip belledi. Awtobany gurmagyň taslamasynyň amala aşyrylmagy täze iş orunlarynyň ençemesini açar diýip, milli Liderimiz ýollary gurmak babatda öňdebaryjy tejribäni we innowasion tehnologiýalary ornaşdyrmak barada görkezmeleri berdi.
Döwlet Baştutanymyz Aşgabat — Türkmenabat ýokary tizlikli awtomobil ýoluny gurmak hakynda” Kararyň taslamasyna gol çekip, munuň hünär taýdan ösüşiniň hem-de durmuş babatda jogapkärçiligiň täze derejesine çykýan ýurdumyzyň telekeçiliginiň ösüşinde taryhy pursatdygyny aýtdy.
Milli Liderimiz munuň maddy, zähmet, akyl-paýhas we tehnologiýa serişdelerini netijeli, täze ugurly utgaşmada birleşdirýän hereketlendiriji güýçdügini nygtap, ýurdumyzyň ykdysadyýetine, onuň dünýä hojalyk gatnaşyklaryna goşulyşmagyna, önümçilik düzümlerini ösdürmäge, innowasion çözgütlerini ornaşdyrmaga hem-de hünärmenleriň bilim, hünär derejesini ýokarlandyrmaga telekeçiligiň ähmiýetli goşandyny belledi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow telekeçiligiň diňe bir ykdysady wezipeleri berjaý etmän, jemgyýetiň durmuşynyň ähli ulgamlary bilen örän ysnyşykly arabaglanyşyklydygyny aýdyp, innowasion häsiýetli işleri öňe ilerlediji hökmünde döwlete degişli däl ulgama ýurdumyzyň häzirki zaman ykdysadyýetiniň milli nusgasynda öňdebaryjy ornuň berilýändigini ýene-de bir gezek belledi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Abdyýewa milli medeni mirasymyza degişli gymmatlyklary wagyz etmek boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi. Bellenilişi ýaly, ýurdumyzyň taryhy-medeni ýadygärliklerinde geçirilýän gazuw-agtaryş işlerinde ýüze çykarylýan gymmatlyklar bilen muzeýleriň gaznalarynyň üsti yzygiderli ýetirilip durulýar. Tapyndylaryň birnäçesi bolsa türkmen halkynyň milli taryhy-medeni mirasyny has-da baýlaşdyrdy. Olar baradaky maglumatlar hormatly Prezidentimiziň tabşyrygyna laýyklykda, milli we daşary ýurtlaryň köpçülikleýin habar beriş serişdelerinde giňden beýan edildi.
Häzirki wagtda bu tapyndylar türkmen hünärmenleri tarapyndan ylmy taýdan öwrenilýär we olary geljekde ýurdumyzyň muzeýlerine tabşyrmak meýilleşdirilýär. Geljekde Beýik Ýüpek ýolunyň Türkmenistanyň çäginden geçýän şahalaryny ÝUNESKO-nyň Bütindünýä mirasynyň sanawyna hödürlemek üçin toplanyljak resminamalar taýýarlanylanda, ýygnanan bu ylmy maglumatlar örän wajyp hem-de gymmatly maglumat bolup hyzmat eder.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygyna laýyklykda, ýurdumyzyň baý medeniýetini we taryhyny wagyz etmek üçin Türkmenistanda, şeýle hem daşary ýurtlarda geçirilýän halkara forumlaryň, şol sanda sergileriň meýdançalary giňden ulanylýar. Häzirki wagtda Germaniýanyň Gamburg şäheriniň Arheologiýa muzeýinde öz işini dowam edýän “Margiana — Türkmenistanyň çäklerindäki bürünç asyrynyň şalygy” atly arheologik sergisinde muzeý gymmatlyklarynyň 219-sy görkezilip, oňa şu güne çenli 390 müňden gowrak adam baryp gördi.
Sergini “Türkmenistan — rowaçlygyň Watany” ýylynyň 1-nji martyndan başlap, 30-njy maýyna çenli Germaniýanyň Mangeým şäheriniň Raýs-Engelhorn Muzeý toplumynda guramak meýilleşdirilýär. Bu bolsa, öz nobatynda, halkymyzyň medeni mirasynyň dünýä jemgyýetçiligi tarapyndan uly gyzyklanma eýe bolýandygyny ýene-de bir gezek tassyklaýar.
Türkmenistanyň Medeniýet ministrligi dünýäniň esasy ylmy-barlag merkezleri bilen arheologik ylmy-barlag işleri babatynda hyzmatdaşlyk etmek hakynda ylalaşyklaryň birnäçesine gol çekdi. Häzirki wagtda bu hyzmatdaşlygyň çäklerinde göz öňünde tutulan işleri durmuşa geçirmek boýunça degişli guramaçylyk işleri alnyp barylýar.
Şeýle hem BAE-de geçiriljek “EKSPO — 2020” Bütindünýä sergisiniň çäklerinde ýurdumyzyň ösüşlerini beýan edýän sergiler bilen bir hatarda, halk döredijiligine degişli dürli önümleriň, amaly-haşam sungatynyň eserlerini we muzeý gymmatlyklarymyzyň sergisini guramak hem göz öňünde tutulýar. Milli medeni mirasymyzy köpçülikleýin habar beriş serişdelerinde hem giňden wagyz etmek işleri dowam edýär.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, umumadamzat mirasynyň aýrylmaz bölegi bolup durýan türkmen halkynyň maddy we ruhy medeniýetiniň ýadygärliklerini düýpli öwrenmek we wagyz etmek boýunça geçirilýän işleriň ähmiýetini belledi.
Bu işi hökman yzygiderli geçirmek, şeýle hem dünýä bileleşigini gözbaşyny asyrlaryň jümmüşinden alyp gaýdýan türkmen halkynyň medeniýeti bilen tanyşdyrmak üçin köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň mümkinçiliklerini peýdalanmak gerek diýip, milli Liderimiz belledi.
Hormatly Prezidentimiziň belleýşi ýaly, medeniýet, sözüň doly manysynda, ýurdumyzda ýaýbaňlandyrylan ähli özgertmeleriň pikirini, şolaryň maksatlaryny kesgitläp, häzirki zaman jemgyýetiň kemala gelmeginde, türkmen halkynyň aň-bilim we döredijilik kuwwatynyň ösmeginde möhüm orun eýeleýär, ynsanperwer ulgamda syýasat meseleleri bolsa, halkara hyzmatdaşlygyň ösmegine, döwletleriň we halklaryň ýakynlaşmagyna ýardam edýär.
Şunuň bilen baglylykda, milli Liderimiz ata-babalarymyzyň asyrlaryň jümmüşinden gözbaş alýan däp-dessurlaryny ösdürmegiň, olara döwrebap äheňi bermegiň möhümdigine ünsi çekip, wise-premýere degişli tabşyryklary berdi.
«Türkmenistan — rowaçlygyň Watany» diýen şygar astynda geçýän ýyl üçin meýilleşdirilen ähli çäreler milli mirasymyzy, ýurdumyzyň gazanan üstünliklerini, ýeten belent sepgitlerini wagyz edip, Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüniň belent döredijilik ruhuna kybap gelmelidir diýip, döwlet Baştutanymyz wise-premýere bu babatda anyk tabşyryklary berdi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary P.Agamyradow gözegçilik edýän ulgamlarynda alnyp barylýan işler, Türkmenistanda bilim ulgamyny ösdürmek, şol sanda orta mekdepleriň okuw meýilnamalaryny kämilleşdirmek boýunça ýerine ýetirilen işler barada hasabat berdi.
Hususan-da, wise-premýer mekdep biliminiň ähli basgançaklarynda okuw maksatnamalaryny mazmun taýdan baýlaşdyrmak, olara täze dersleriň birnäçesini girizmek boýunça hormatly Prezidentimiziň ozal beren tabşyrygyna laýyklykda taýýarlanan teklipler hakynda habar berdi. Şol dersler döwrüň talaplary hem-de durmuşa gadam basmaga taýýar, hünär taýdan zerur bolan endiklere eýe bolan hemmetaraplaýyn we sazlaşykly ösen nesli kemala getirmegiň wezipeleri bilen baglydyr.
Okuw maksatnamalaryny kämilleşdirmek okuwçylaryň höwesini we ukyp-başarnygyny ýüze çykarmaga, gözýetimini giňeltmäge, özbaşdak pikirlenmegini ösdürmäge, döwrebap tehnologiýalaryň, hukuk we jemgyýetçilik medeniýetiniň esaslaryna eýe bolmagyna gönükdirilendir. Tebigy ylym ugurly täze dersleri girizmek meýilleşdirilýär. Bularyň hemmesi okuwçylaryň zehinini açmak hem-de okuw sapaklaryny özleşdirmegi, döwrebap bilim almagy üçin has amatly, baý mazmunly bilim gurşawyny döretmäge mümkinçilik berer.
Bilim — bu adamyň baýlygy, durmuşda zehinini açmak üçin serişde bolup durýar diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow belledi. Ol çagalary ahlak gymmatlyklarynda terbiýelemek, raýatlyk nukdaýnazaryndan, zähmetsöýerlik, döredijilik bilen gös-göni baglydyr.
Mekdep hünär saýlap almaga taýýarlanýan ýokary synp okuwçylaryna olaryň geljekde üstünlikleriniň diňe öz borçlaryny ýerine ýetirmegine däl-de, eýsem, ýaşlaryň başlangyjyna, hünär sowatlylygyna, yzygiderli kämilleşmegine bagly bolup durýandygyna düşünmäge ýardam etmelidir.
Milli Liderimiz bilim ulgamynda ylmy hünärmenleriň gös-göni okuwçylar bilen işleýän usulyýetçiler hem-de mugallymlar bilen has ýakyn gatnaşyklaryny ýola goýmak barada wise-premýere görkezme bermek bilen, terbiýeçilik maslahatlaryny yzygiderli geçirmegiň, bu ugurda iň gowy dünýä tejribesini öwrenmegiň hem-de ony iş ýüzünde giňden ulanmagyň möhümdigini belledi.
Milli Liderimiz orta mekdepleriň okuw meýilnamalaryny kämilleşdirmek hem-de öňdebaryjy tehnologiýalary we usulyýeti peýdalanmak bilen, olary durmuşa geçirmek boýunça guramaçylyk meselelerini düýpli işlemegi, mugallymlaryň hünär derejesini yzygiderli ýokarlandyrmak boýunça çäreleri görmek barada wise-premýere tabşyryklary berdi.
Şeýle hem döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedow milli ykdysadyýetimizi sanly ulgama geçirmek boýunça wezipeleri çözmek üçin hünärmenleri taýýarlamak barada ozal beren tabşyrygy bilen baglylykda, degişli ugurda işleriň geçirilmeginiň maksadalaýyk boljakdygyny aýtdy.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, daşary işler ministri R.Meredow Türkmenistanyň netijeli daşary syýasy ugruny yzygiderli durmuşa geçirmek bilen baglylykda, Daşary işler ministrliginiň geçirýän işleri hem-de döwlet Baştutanymyzyň ozal beren tabşyryklarynyň ýerine ýetirilişi, şeýle-de şu ýylyň birinji çärýeginde geçiriljek halkara çäreleriň meýilnamasy barada hasabat berdi.
Ikitaraplaýyn hem-de köptaraplaýyn görnüşde, şeýle hem abraýly halkara we sebit guramalary, şol sanda BMG bilen netijeli gatnaşyklary giňeltmek boýunça görülýän çäreler barada habar berildi. Milli Liderimiziň energetika howpsuzlygyny üpjün etmek, döwrebap ulag-üstaşyr geçelgelerini döretmek, suw hem-de ekologiýa diplomatiýalary boýunça öňe süren parahatçylyk döredijilikli başlangyçlaryny ilerletmek we iş ýüzünde durmuşa geçirmek boýunça giň gerimli işler alnyp barylýar.
Milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýokary derejede geçirjek duşuşyklaryna hem-de hökümetara gepleşiklerine görülýän taýýarlyk hasabatyň esasy meseleleriniň biri boldy. Şunuň bilen baglylykda, häzirki wagtda degişli çäreleriň geçirilýändigi hem-de ikitaraplaýyn resminamalaryň ylalaşylýandygy barada habar berildi. Ýakyn wagtda abraýly düzümleriň ýolbaşçylarynyň ýurdumyza saparynyň meýilleşdirilýändigi aýdyldy. Şolaryň barşynda netijeli gatnaşyklary mundan beýläk-de pugtalandyrmagyň geljegi ara alnyp maslahatlaşylar.
Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, Türkmenistanyň mundan beýläk-de daşary ýurtly hyzmatdaşlaryň ählisi bilen bar bolan ägirt uly kuwwatyň esasynda netijeli hyzmatdaşlygy pugtalandyrjakdygyny we ösdürjekdigini nygtady. Ýurdumyz Bitaraplyk derejesine, parahatçylyk söýüjilik, hoşniýetli goňşuçylyk we açyklyk ýörelgelerine esaslanýan daşary syýasaty yzygiderli durmuşa geçirip, sebit hem-de ählumumy gün tertibiniň wajyp meseleleriniň özara kabul ederlikli çözgütlerini işläp taýýarlamak, Durnukly ösüş maksatlaryna ýetmek boýunça umumy tagallalara saldamly goşant goşýar.
Döwlet Baştutanymyz Daşary işler ministrliginiň işiniň esasy ugurlary barada aýdyp, öňde goýlan wezipeleri çözmäge toplumlaýyn çemeleşmäniň zerurdygyny nygtady. Milli Liderimiz öňe sürülýän döredijilikli teklipleri iş ýüzünde durmuşa geçirmek boýunça alnyp barylýan işleriň möhümdigini belläp, bu ugurda ylmy taýdan esaslandyrylan çemeleşmeleri işläp taýýarlamaga aýratyn üns bermek barada görkezmeleri berdi. Şunuň bilen birlikde, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow daşary syýasat edarasynyň işgärler kuwwatyny pugtalandyrmagyň wajypdygyny aýdyp, bu babatda anyk tabşyryklary berdi.
Milli Liderimiz öňümizdäki möhüm halkara çäreler bilen baglanyşykly meselä degip geçmek bilen, olara ýokary guramaçylyk derejesinde taýýarlyk görmegi we geçirmegi tabşyrdy.
Mejlisiň Başlygy G.Mämmedowa ýurdumyzda döwrebap kanunçylyk-hukuk binýadyny döretmek boýunça toplumlaýyn maksatnamany amala aşyrmak babatda milli parlamentiň geçirýän işleri barada habar berdi.
Deputatlar täze kanunçylyk namalaryny işläp taýýarlamak hem-de hereket edýän kanunlary kämilleşdirmek boýunça işleri dowam edýärler. Şol kanunlar milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başyny başlan döwleti ösdürmek boýunça giň gerimli maksatnamalaryny durmuşa geçirmek üçin ygtybarly binýady üpjün edip, türkmen jemgyýetiniň bitewüligini hem-de demokratik sütünlerini pugtalandyrmaga gönükdirilendir.
Ýerlerde täze kanunçylyk namalarynyň many-mazmunyny we ähmiýetini düşündirmek boýunça işler alnyp barylýar. Parlamentara gatnaşyklary berkitmegiň hem-de dünýäniň kanunçykaryjylyk tejribesini öwrenmegiň çäklerinde halkara hyzmatdaşlyk ösdürilýär.
Döwlet Baştutanymyz ýurdumyzda döwrebap kanunçylyk-hukuk binýadyny kemala getirmekde milli parlamentiň möhüm ornuny hem-de Mejlisiň deputatlarynyň ýokary jogapkärçiligini belledi.
Milli Liderimiziň belleýşi ýaly, halkymyzyň demokratik gymmatlyklaryny nazara almak bilen, döwletiň hukuk hem-de ykdysady esaslaryny has-da berkitmäge ýardam edýän täze kanunlaryň işlenip taýýarlanylmagyna aýratyn üns bermek gerek. Ýurdumyzyň ykdysady rowaçlygy onuň ilatynyň durmuş abadançylygynyň derejesine gös-göni baglydyr diýip, döwlet Baştutanymyz täze ýazan goşgusyndan:
— Pederleň tagzym-togaby,
Geçmişiň ertä dowamy,
Kişňeýşiň — arşyň owazy,
Kalbymyň senasy, Rowaç! —
diýen ganatly setirlerini okady.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň mejlisini tamamlap, hemmelere berkarar Watanymyzyň gülläp ösmegi ugrunda alyp barýan işlerinde uly üstünlikleri arzuw etdi.


text:
Patshanyń qyzy nege baqytsyz
Patshanyń qyzy nege baqytsyz
Ertede patshanyń eki qyzy bolypty. Patsha eki qyzyn da jaqsy kórip, qolynan kelgenshe olardy eshteńedenqaqpaı, qalaǵandaryn jasap, aıtqandaryn eki etpeýge tyrysady eken. Degenmende, eki qyz óse kele minezderi ózgere bastapty. Bir kúni bilimdi bir adam patshaǵa qonaqqa kelipti. Patshanyń qaıǵyly túrin kórip, sebebin surapty. Patsha: «E-e-e… surama, kúlmeıtin bir qyzym bar, dertin eshkim bilmeıdi»-deıdi. «Patsham, ruqsat etseń, saraıyńyzǵa qonaq bolaıyn. Múmkin qyzyńyzdyń qaıǵysynyń sebebin tabarmyn», — deıdi jolaýshy.Patsha qýana ruqsat etipti.
Sol kúnnen bastap saıahatshy eki qyzdy patsha ruqsatymen jasyryn ańdı bastapty. Qarasa ekeýi túnde jatar aldynda jastyqtarynyń astynan bir dápter shyǵaryp, bir nárseler jazyp, tańerten jazǵandaryn oqyp, oryndarynan turady eken. Saıahatshy bir kúni qyzdar uıyqtaǵannan keıin dápterlerin alyp oqysa, kishi qyz ózine jasalǵan jaqsylyqtardy, al úlken qyz tek bolmashy ádiletsizdikterdi jazypty.
Erteńinde saıahatshy kishi qyzdan ruqsat alyp, onyń dápterin úlken qyzdyń jastyǵynyń astyna qoıady. Tań atysymen patshanyń úlken qyzy jastyq astynan dápterdi alyp oqypty. Saraıdaǵylar ekeýine de birdeı qaraǵandyqtan ol dápterde jazylǵandardy jatyrqamapty. ózine jasalǵan jaqsylyqtar esine túsisimen júzi jadyrap, qýanǵannan án sala bastapty. Patsha úlken qyzynyń qýanǵanyn kórip, óz qulaǵy men kózine ózi senbepti. Birden saıahatshyny shaqyryp, buny qalaı júzege asyrǵanyn surapty. Saıahatshy: «Patsham, ómir aına sııaqty. Onyń jaqsy jaqtaryn oılasaq, bizge ádemi kóriner. Sizdiń úlken qyzyńyz ómiriniń jaman jaqtaryn oılaǵany úshin baqytsyz bolǵan», — dep jaýap beredi. Patsha úlken qyzyn shaqyryp, oǵan endi dápterine tek jaqsylyqtardy ǵana jazýǵa keńes beripti.
Sol kúnnen bastap, patshanyń eki qyzy da baqytty ómir súripti.


text:
12-nji fewralda Azatlyk Radiosynyň Täjik gullugyna elýeterli bolan dokumente görä, Türkmenistanyň demirýol stansiýalarynda Täjigistanyň 108 sany ýük wagony geçip bilmän galypdyr. Bu san 8-nji fewrala degişli.
Dokumente görä, wagonlar Türkmenbaşy, Sarahs, Mary, Tallymerjen, Amyderýa, Kelif stansiýalarynda ýerleşýär. Olar dürli harytlar, şol sanda pagta ýagy, ýag-ýangyç serişdeleri, mermer, we alýuminý önümçiligi üçin zerur koks. Bu serişde 108 wagondan 29 sanysynda ýerleşýär.
108 wagon 8-nji fewrala degişli san bolup, ol gün günden artýar.
Täjigistanyň Demir ýol baş edarasynda bu maglumaty Azatlyk Radiosyna tassyklap, türkmen tarapynyň öz hereketlerine hiç hili düşündiriş bermändigini aýtdylar.
Täjigistanyň Demir ýol edarasynyň Orsýetdäki ýolagçy gatnaw bölüminiň wekili Jamşed Nurow ýolagçylaryň demir ýol gatnawynyň ozalky tertipde amala aşyrylýandygyny aýtdy.
Täjigistanyň daşary işler ministri Sirojiddin Muhriddin dörän ýagdaý barada Azatlyk Radiosynyň beren sowalyna jogap berip, Täjigistanyň we Türkmenistanyň strategiki partnýorlyk barada ylalaşyk baglaşandygyny aýdyp, olaryň ikitaraplaýyn hyzmatdaşlyga päsgelçilik döretmeli däldigini belledi.
"Biz şu çaka çenli Türkmenistandan onuň Täjigistana barýan ýük ulaglary öz territoriýasyndan geçirmeýändiginiň sebäplerine düşündiriş alyp bilmedik. Ýogsa biz öz kärdeşlerimize dürli derejelerde ýüzlendik. Şeýle problemalar dost-dogan ýurtlaryň arasynda döremeli däl. 2017-nji ýylyň noýabr aýyda iki ýurduň prezidentleri strategiki partnýorlyk barada ylalaşyga gol çekdiler we oňa görä, taraplar ikitaraplaýyn hyzmatdaşlyga hiç hili päsgelçilik döretmeli däl. Ýurtlarymyzyň arasynda hyzmatdaşlyk boýunça beýleki ikitaraplaýyn dokumentler hem bar, olar päsgelçilik döretmegi däl-de, eýsem, özara kömegi we goldawy göz öňünde tutýar" diýip, Täjigistanyň daşary işler ministri aýtdy.
Mundan birnäçe gün ozal 4-nji fewraldan başlap türkmen häkimiýetleri Täjigistana barýan ýa-da gelýän ýük ulaglary öz territoriýasyndan geçirmegini bes etdi.
Täjigistanyň ýük ulaglarynyň Türkmenistanyň üstünden geçmeginde çekýän kynçylyklary geçen tomsuň aýagynda başlandy. 2-nji sentýabrda Täjigistanyň ýük ulaglarynyň sürüjileri özleriniň bir hepdeden köp wagt bäri türkmen-eýran serhedinden geçip bilmän durandygyny habar berdiler. Şonda eýran-türkmen serhedinde Täjigistana barýan ýüzlerçe ýük ulagy jemlendi. Türkmenistanyň gümrügi tranzit gadagançylygyny düşündirmedi.
Täjigistanyň Transport ministrligi çykalga hökmünde ulag sürüjilere Täjigistana aşmak üçin alternatiw ýollary ulanmagy maslahat berdi. Sürüjilere Eýranyň we Azerbaýjanyň serhetleriniň üstünden, soň Orsýetiň, Gazagystanyň we Özbegistanyň üstünden alternatiw ýollar bilen Täjigistana aşmak teklip edildi.
6-njy sentýabrda Täjigistanyň demirýol edarasyndaky çeşme Täjigistana barýan 150 çemesi demirýol wagonynyň Türkmenistanyň serhedini kesip geçendigini Azatlyk Radiosynyň Täjik gullugyna habar berdi. Onuň sözlerine görä, türkmen tarapynyň beren düşündirişinde transportyň tranzitinde dörän problemalaryň ýurduň içerki kynçylyklary bilen bagly bolmagy mälim edilipdir.
Sentýabryň ortalarynda Aşgabat Täjigistana barýan ýük ulaglaryň türkmen serhedinde howpsuzlyk sebäpli saklanýandygyny mälim etdi. Şeýle düşündiriş türkmen tarapynyň Täjigistanyň Daşary işler ministrliginiň adyna ýollan hatynda berildi. Aşgabat täjik ýük ulaglarynyň türkmen giňişliginden geçmegine diňe bir aýdan soň rugsat beripdi.Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383. Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPN ulgamymyzy indirip bilersiňiz. Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär.


text:
Rehimdar Huday! Yokdan bar eden, Yaradan Huday, Gudratyñ beÿikdir, akylyñ çuññur! Toprakdan yasap, jan berip bize Šöhratyñ paÿlašdyñ, biz bilen Huday. Özüñdäki häsiÿetiñi berdiñ sen, Maksadyñy aÿan etdiñ ynsana, Ÿaśamakdy, ÿaÿnamakdy, jośmakdy, Señ saÿañda, huzuryñda, söÿgiñde! Bu Read More …
Category: Шахсы шаятлык
Gurbany
Gurbany Baýram güni şatlanalyň adamlar, Günälermiz ýuwdy Hakyň gurbany! Gurbanlygyň tagamyny dadanlar, Süýjiligni illermize paýlaly! Ogly gurbanlyk suprasynda Atasy, ony öldürmegiň kastynda, Hak ýetişdi, olaryň perýadyna, Täsin bize, bu wakanyň beýany. Syn edeliň Rebbiň merhemetine Goç berildi oglunyň Read More …
Söýgi girmese
Söýgi girmese Yhlasymyzyň bary puçdur Aramyza söýgi girmese! Isleglerimiziň soňy ýokdur Kanagat kalbymyza guýulmasa! Gulaklarymyz eşitmez Ýüreklerimiz duýmaz Taňrynyň nazary düşmez Kalbymyz sünnetlenmese! Ellerimiz bulaşýar haram işlere Imanymyz ýalan sözlere Humar iýnipdir gözlere Utançdan ne peýda haýa bolmasa! Akylsyz mümkin Read More …
Tagamyňdan doýmaýan
Tagamyňdan doýmaýan Başda maňa ajy bolan hakykat Indi seniň tagamyňdan doýmaýan Resullaryň gany bile ýazylan hat Şindi seniň söhbetiňi goýmaýan Diri sözleň berdi janyma rahat Gowgaly ýüregim indi parahat Günäli başymdan sowuldy apat Imanymy Senden özgä bermeýän Eý, hakykat Seni Read More …
Ýoludyr
Ýoludyr Halas etmeklik ynsany Halasgäriň ýoludyr Goýuň indi gaýgy aladany Bu ähli gaýgynyň soňudyr Gorkma ölümden, bek dur Iman edene ölüm ýokdur Seniň üçin ölüp-direlen Baky ýaşaýşyň başydyr Kalbyň mylaýym söze teşnedir Gulak as diregiň hakykatdyr Janyňa rahat, süňňüňe medet Read More …
Ol ýadyna salmady
Ol ýadyna salmady Duýdum Taňryň merhemetin Günälermi Ol ýadyna salmady Bilsemde men Ýalançynyň hilesin Howpy meniň gursagyma girmedi Haýran galdym Ybraýymyň imanyn Ýat tutupdyryn Musanyň kanunlaryn Berjaý edemde-de oraza-namazlarym Sowaplarym bir günämi ýuwmady Isa maňa duşmanyňy söý diýdi Senem indi Read More …
Söýgiňe mätaç!
Söýgiňe mätaç! Gam-Gussadan ýykylan kalbym, Şertsiz Söýgiňe mätäç Suwsuzlykdan solan gülüm, Seniň idegňe mätaç. Günä tümlüginde gezdim, Jiger-janymy ezdim, Seniň barlygyňy syzdym, Taňrym Rehmiňe mätaç. Dolan awuly käsämden Sen meniň deregme içdiň, Bal-şireli jamyňdan, Şirin-şekerňe mätaç. Höküm bile gabalypdym, Diller Read More …
Boşluk
Boşluk Adam omri boshlukdan doly, bu sebapden urunyarys her yan, pul, bilim, jay, chaga-chuga diyip gechiryaris omrumiz, yone olar hem doldurmaz kalbymyzyng boshlugyn, bu sebapden ah uryas tapyp bilman jogaby, goryamage pully, bilimli, jayly, chaga-chugaly adam bagtly yaly, emma Read More …
Ebedi söz jan-ten bolýar
Ebedi söz jan-ten bolýar 1Ozal-başda Söz bardy, Söz Hudaýdady, Söz Hudaýyň Özüdi.2Ol ozal-başda Hudaýdady.3Hemme zady Ol ýaratdy, ýaradylan zatlaryň hiç biri Onsuz ýaradylmady.4Onda ýaşaýyş bardy, ýaşaýyş bolsa ynsanlaryň nurudy.5Bu nur garaňkylykda parlaýandyr, garaňkylyk ony öçürip bilen däldir. 6Hudaý tarapyndan iberilen bir Read More …
Merýemiň gabanjaňlygy we onuň netijesi
Merýemiň gabanjaňlygy we onuň netijesi Merýem ýaş gyz özüni parasatly görkezýär. Ol Hudaýyň halkynyň halas edilmeginde wajyp rol oýnady. Merýem Musanyň janyny halas etdi. Ol onuň uly aýal doganydy. Haçanda Hudaý ysraýyllary müsürlilerden halas eden-de, Merýem halky muny aýdym-saz, tans Read More …


text:
Stress
Stress — Stress-munyň özi garaşylmadyk we dartgynly şertlerde döreýän emosional ýagdaýdyr. Özüňi alyp arşyn stress ýagdaýy garaşylmadyk, duýdansyz üýtgeýän şertlerde töwekgel hereketler, çalt we özbaşdak, karara gelmek zerurlygyny, döredýän howply ýagdaýlarda reaksiýanyň çaltlylygy ýaly häsiýetlerde ýüze çykýar.
Stress ýagdaýynda maksada gönükdirilen işiň amala aşyrylmagy kynlaşyp, pikiriň başga zada geçmeginden we bölünmeginden başlap, hat-da hereketleriň umumy togtamagy ýa-da doly bozulmagy-da bolup biler. Şeýle bolanynda endikler we öwrendikler üýtgemän galyp, aňlanylan herektleriň ornuny tutýarlar. Stress ýagdaýynda kabul edişiň (duýdansyz peýda bolan betniýet garşydaşlaryň sanyny kesgitlemekde), ýadyň (gowy bilýän zatlaryňy unutmak) ýalnyşlyklary, garaşylmaýan şol bir gyjyndyryjylara dürli reaksiýalaryň bolmagy we ş.m. mümkin.
Ýöne, birnäçe adamlarada güýçli bolmadyk stress hem täze güyç, işeňňirlik, pikirleriň aýdynlygyny we durulygyny döredip biler. Napoleon özüniň marşallarynyň biri hakynda şeýle ýazypdyr: "ol diňe ok-därileriň arasynda, çyklyşyklaryň gümmürdisine aşa parasatly bolup bilýärdi, şol ýerde onuň göz ölçegi (doeie) onuň sowukganlylygy we gujury deňsiztaýsyzsdy, ýöne ol asuda ýagdaýda, kabinetde karta seredip öz operasiýalaryny, öňküsi ýaly gowy taýýarlap bilmezdi".
Haýsydyr bir situasiýanyň adamda stress ýagdaýyny döredip biljekdigini önünden kesgitlemek mümkin däl. Adamyň stress ýagdaýynda özini alyp barşy köp babatlarda onuň şahsy aýratynlyklaryna: ýagdaýa tiz baha bermek başarnygyna, garaşylmadyk ýagdaýlarda derrew ugur tapyjylyk endiklerine, özüne erk edip bilýänligine, töwekgeldigine, hereketleriniň maksada laýyklygyna we sabyrlylygyna, şeýle ýagdaýlardan baş alyp çykmaga tejribäniň barlygynda we ş.m. baglydyr.
Çeşme[üýtget | edit source]
Professor B.B.Basarow, uly mugallym A.A.Esenowa Emosiýalaryň psihologiýasy. Ýokary okuw mekdepleri üçin okuw gollanmasy.– A.: Türkmen döwlet neşirýat gullugy, 2010. sah.17-18.


text:
-
Başga ýönekeý ýoly
ÝOK..
Restoran, Market, Lomaý söwda, Ammar işleri we beýleki dürli söwda işlerinde size işiňizi ýeňilleşdirjek we kynçylyklary ýoldan aýyrjak sistem.
-
Tiz tagam (FastFood)
ulgamynyň ýeňil görnüşi
Tiz tagam (FastFood) görnüşdäki ulgamlary işletmek üçin size gerekli bolan ähli funksiýalar siziň eliňizin aşagynda. Uzaklara gidip gözlemegiň geregi ýok. Size bir horjunyň içinde hemmesi hödürlenýär. (Touсh screen) barmak bilen işlemek üçin ýörite taýýarlanan.
-
Market (POS) ulgamy
ähli ýenillikleri bilen siziň eliňizde.
Market ulgamyny işletmek üçin, müşderileriňizi çalt we kynçylyksiz hyzmat bermek üçin ulgam gözleýän bolsaňyz, siziň gelen salgyňyz dogry.
-
Restoranyň kamil
ulgamynyň ady
Restoran ulgamyna döwrebap çözgüt bermek üçin komputer ussatlary öz teçribelerini ulanyp size düýpgöter çözgüt hödürleýär.
-
AKHASAP Elektron
menu ulgamy
AKHASAP elektron menu ulgamy Restoran ulgamy bilen giňden baglanşykly we müşderileriň saýlan tagamyny planşetler arkaly zakaz berme ýeňňiligi hem berilýär.
-
Kamil hasapyň ady
-
(FastFood) Tiz tagam ulgamy
-
Market (POS) ulgamy
-
Restoran ulgamynyň ady
-
AKHASAP Elektron menu
Awtomatlaşdyrmada uly Tejribäniň ady
-
MarketAKHASAP ulgamy Market müşderileriňize has çalt we ýenil hyzmat bermek üçin size ähli tejribäni hödürleýär.
-
RestoranAKHASAP ulgamy size restoran işinde ähli prosesi awtomatlaşdyrmanyň ýolyny hödürleýär : Mobil zakaz alma, müşderiler bilen hasaplaşma, elektron menu,harytlar we reseptler,ammar,giriş fakturalary we ş.m
-
Lomaý SöwdaAKHASAP ulgamy bugalterýa hasap programmasynyň hödürleýän ähli funksiýalary size hödürleýär,Aluw,Satuw, Algy-Bergi, Ammar,Harytlar,Kassa, Bank we ş.m
Gysgaça käbir funksiýalary
-
Ulynyma ýeňil görnüşi
Müşderilere faktura yazma indi has hem ýeňil, Müşderini saýla, harydy goş we Ýatla. Dine 3 ädim uzakda.
-
Harytlary yzarlama
Islendik harydynyzy doly yzarlap bilersiňiz, ýagny kim, näçe , haçan diýen soraglaryň ählisi eliňiziň aşagynda
-
Restoran ulgamy
Restoran ulgamyna düýpgöter täze çözgüt. Mobil zakaz alam, elektron menu, müşderi hasaplaşmasy...
-
Elektron menu
Müşderilere planşetler üstünde menu hödürlän, kagyz menu döwri galdy, ýitdi. Müşderi özi zakaz bersin!
-
Kassa we Bank
Kassada edilýän hereketler, ähli bank hereketleri we kassadaky ýagdaýy barada doly çözgüt.
-
Market (POS) ulgamy
Market (POS) ulamynda ähli hereketleriňizi, kassire gerek boljak ähli ýeňillikleri eliňizin aşagyna getirýär.
Size gerek güýçli funksiýalar ählisi
AKHASAP programmasynda size gerek boljak ähli funksiýalar içine goýlan we uly terjibeleriň üstü bilen ýörite taýýarlanan
- Ulynyma ýeňil görnüşi
- Harytlary yzarlama
- Restoran ulgamy
- Elektron menu
- Kassa we Bank
- Market (POS) ulgamy
ulanyp gör TÖLEGSIZ, çäklenen görnüşini gurna !
- 20 haryt , 40 faktura çäklenen |MS SQL Server 2014 database |
- Ähli funksiýalar işleýä |
- Ujypsyz baha Uly bir ulgama!