text:
Ozal akan ýerden akarmyş aryk
Şygryýetiň gülleýän ýurdunda pyntyk ýaran zehinler dogrusynda kelam agyz söz
Akyldarlar aýtmyşlaýyn, «döredijiligiň çür başy — şygryýetiň», ýagny kalbyň jümmüşinde döräp, kükregiňi aldym-berdime salyp, durkuňy sarsdyran nepisden inçe duýgyny pikir bilen ýugrup, soňra-da şahyrana galyba salyp bilmek başarnygyny talap edýän şygryýetiň ynsana täsiri-de başgaça. Türkmeniň nusgawy edebiýatynyň akabasynda duran Magtymguly Pyragynyň, Mollanepesiň, Keminäniň, Seýitnazar Seýdiniň, Zeliliniň şahyrana döredijilikleri ussatlygyň naýbaşy nusgasy bolup, türkmeniň ruhyýetinde we aňyýetinde özüniň mynasyp ornuny tapdy.
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň döredýän akyl-paýhasa baý eserlerini, ezeli şygyrlaryny okap, ondan lezzet almak bagtyna mynasyp bolan halkymyzyň şol eserleriň täsirine düşüp, özleriniň hem döredijilige garylyp gidýändigi durmuş hakykaty. Bu goşgularyň, aýratyn-da, ýaşlarymyza güýçli täsir edip, dünýägaraýyşlaryny çeper beýan etmäge ymtylýandyklaryna, hormatly Prezidentimiziň ajaýyp şygyrlaryny aňlarynda we ýüreklerinde göterip, indiki naýbaşy eserini ýazyp, halkyna ýetirmegine garaşýandyklaryna göz ýetirýärsiň. Eser duýga we pikire baý bolanda, has güýçli täsir edýär. Hormatly Prezidentimiziň dillerde aýdyma öwrülen «Bedew», «Türkmen alabaýy», «Leýlisaç» ýaly goşgulary şygryýet ülkesiniň bossan täjidir. Şygyrlar dünýäsiniň keramatly bosagasyndan ýaňy ädim äden başlangyç şahyrlar üçin bolsa ajaýyp nusgadyr. Çünki bu eserler düşnükli we sada dilde ynsanyň içki duýgusyny neneňsi çeper beýan edip boljakdygyna beýik mysal bolup durýan ajaýyp goşgulardyr.
Şahyrana döredijilige tarap ymtylýan talyplaryň okuw sapaklarynyň geçilýän döwürlerinde-de, kitaphanalarda-da, ylhamy joşup, döredijilige gümra bolup oturan halatyna mugallymçylyk kärinde ençeme ýyllar işlän mugallym iň bolmanda bir sapar duşan bolsa gerek. Bu ahwalatyň bar zatdan-da has gyzykly bolýandygyny maňa başardygymdan gürrüň bermäge ygtyýar beriň. Dogrusy, ýaş şahyryň şahyrana ahwala düşüp, täze ýazan goşgusyny okap bermek üçin öz halypasyny gözläp tapmagy, ony okap, soňra-da soragly nazaryny dikip: «Goşgymy haladyňmy, mugallym, şowly çykypdyrmy?» diýen sözsüz sowalyny gözlerini balkyldadyp, nazary bilen saňa bermegi garşysynda duran mahalyň seniň jogapkärçiligiňi öňküden-de artdyrmaýarmy näme? Şeýle ýagdaýyň ýüze çykmak ähtimallygynyň bolmagy geçýän okuw dersiňden daşary hem şahyrana döredijilik, çeper kyssalar babatda giňişleýin düşünjeli bolmagy, nusgawy şahyrlaryň şygyrlaryna düşündiriş bermek ukyplaryna eýe bolmagy talap edýär. Seniň dörediji talybyň öňüne geçip, iki esse döredijä öwrülmelidigiňi tekrarlaýar. Döwür, beýik ösüşler we özgertmeler, mugallymçylyk wezipäň köptaraply bilimdar adam bolmaklygy, ussat halypa öwrülmekligi seniň öňüňde mukaddes borç edip goýýar.
Ýyllaryň dowamynda talyplara bilim, terbiýe berip, olaryň zehin bäsleşiklerinde, edebi agşamlarda, çeper okaýyşlarda yhlas bilen çykyş edişlerini synlamak mugallym üçin uly bagt. Talyp ýaşlar bilen döredijilik agşamlaryny gurnap, olaryň poeziýanyň, çeper döredijiligiň täsiri, asyl-ha ynsanyň kalbynda döreýşi we içki dünýäňi bütinleý özgerdişi dogrusynda gyzykly söhbetlere gatnaşyp, pikir alyşmagyň özüň üçin-de bimöçber haýyrly tejribe bolýandygy gürrüňsizdir.
Döwletmämmet Azady adyndaky Türkmen milli dünýä dilleri institutynda indi ençeme ýyl bäri edebiýat mugallymy wezipesinde işläp, şeýle zehinli ýaşlara bilim, terbiýe bermek bagty bize-de miýesser etdi. Şu günki söhbedimde şahyrçylyk sungatyna göwün beren şeýle talyp ýaşlarymyzyň käbirleri dogrusynda, olaryň goşan goşgulary, bentlerde ýöredilýän pikir barada aýtmagy makul bilýärin. Çünki diňlemek bilen çäklenmän, goşgularynyň ýazmaça nusgalaryny özbaşdaklykda okap, olaryň özboluşly taraplaryna, galam ýörediş, pikir beýan ediş usullaryna üns bermegi dogry hasaplaýaryn. Ilkinji nobatda hem, institutymyzyň talyp ýaşlarynyň arasynda Gündogar dilleri we edebiýaty fakultetiniň 1-nji ýyl talyby Şöhrat Myradowyň goşgulary barada durup geçmegi makul bilýärin. Çünki bu ýigidiň goşgularyny okap, döredijiliginde şeýle özboluşlylygyň bolmagyna, ýaşlygyna garamazdan, eýýäm öz pikir örüsiniň barlygyna diýseň begenýäris. Onuň «Eziz obama», «Ýaz paslyna», «Ýagyş», «Güller» ýaly goşgularynda Watanymyzyň ajaýyp tebigatynyň gözel keşbini suratlandyryşy göräýmäge öň hem duş gelen ýaly. Ýöne setirleriň akgynly gitmegi, goşgy düzüliş kadalaryny doly berjaý etmegi, başlan pikirini gutarnykly jemläp bilmegi gutlanmaly hadysa. Aýratyn-da, ýaş şahyryň «Üýtgeşik söz» goşgusyny gaýtalap-gaýtalap okap görýän. Bu goşguda ýaş zehiniň eziz käbelerimize bolan mähribanlygy ýürekden ýaňlanýar. Onuň «Watan» goşgusynda bolsa ata Watana bolan çäksiz söýgi, tükeniksiz buýsanç beýan edilýär. Ýaş şahyryň:
Maňa ýetik dünýädäki barlygyň,
Sen genji-hazynam, çäksiz baýlygym.
Ýaşadýar goýnuňda ajap çaglaryň,
Kalbymyň sedasy, senasy Watan!
— diýen setirlerinden ýaş kalbyň watançylyk duýgusynyň belent owazyny eşitmek bolýar. Ýeri gelende, talyp Şöhrat Myradowyň goşgy ýazmak ukybynyň eýýäm mekdep okuwçysy wagtynda kemala gelip, döwletimizde geçirilen bäsleşiklere gatnaşandygyny we baýrakly orunlara mynasyp bolandygyny hem bellemelidiris. Mysal üçin, 2017-nji ýylda «Magtymguly, sözlär tili türkmeniň — 2017» bäsleşiginde etrapda I ýere, welaýat boýunça II ýere mynasyp bolandygy, 2019-njy ýylda Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komitetiniň «Ýaşlyk» teleradioýaýlymy tarapyndan yglan edilen «Ylhamly ýaşlar» bäsleşiginiň ýeňijisi bolandygy guwandyryjydyr. Şol ýylyň özünde «Nesil» gazetiniň Magtymguly adyndaky Ýaşlar guramasynyň Merkezi Geňeşi, Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komitetiniň bilelikde yglan eden «Berkarar döwletiň ylham joşguny» atly bäsleşigiň ýeňijisi bolmagy ýaş zehiniň şahyrçylyk sungatyna ýaşlykdan çynlakaý ýapyşandygyna subutnamadyr.
Gülmerýem Ataýewa institutymyzyň 2-nji ýylynda okap bilim alýar. Onuň joşgunly kalbyndan syzdyryp aýdýan goşgy setirlerinde Watana bolan buýsanç, mähriban topraga tagzym, ynsan mertebesi, ene mukaddesligi wasp edilýär. Onuň «Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany» goşgusyndaky:
Ak kepderi ganat ýaýýar asmanda.
Ýaşyl Tugum pasyrdaýar asmanda.
Parahatlyk höküm sürýär Watanda,
Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany
— ýaly setirler talyp gyzyň Watanymyzyň asudalygyna, parahatlygyna, hemişelik Bitaraplygyna buýsanýandygyny subut edýär. Ýaş şahyr gyzyň «Ene ýüregi» goşgusyndaky aşakdaky setirlere hem üns bereliň:
Ene mähri bilen gandyrar seni.
Bagra basar, gorap saklar janserek.
Keramatly sözi derdiň melhemi,
Üstüňde kökenek, göýäki melek...
Goşgy setirlerinde ýöredilýän pikir, öňe sürülýän ideýa mähriban enelerimiz barada. Gülmerýem bu pikiri öz sözi bilen özboluşly okyjysyna ýetirmegi başarypdyr. Galyberse-de, talyp gyzyň kapiýa, bogun ölçegi babatda durnukly kada gelip bilmegi geljekde gowy goşgular ýazmaga ukyplydygyndan habar berýär.
Institutymyzyň göreldeli talyplarynyň biri Aýtäç Amansähedowa hem heniz mekdep okuwçysy wagty ýurdumyzda geçirilen edebi-çeper döredijilik çärelerine işjeň gatnaşyp gelýän ýaş şahyr. Onuň goşgularyny labyz bilen okap, edebi agşamlarda yzygiderli çykyş etmegi yhlaslydygyny görkezýär. Aýtäjiň «Jogapsyz sowal», «Pyragy», «Özüm bilen gepleşik», «Dünýä we durmuş», «Hakyky gözellik» ýaly goşgularyny okap, ynsan we ynsap, halypa hormat, dünýä hem durmuş, öz-özüň bilen filosofik pikir ýöretme, gözellige garaýyş ýaly many-mazmunyň ýatandygyna göz ýetirýärsiň. Bu gyzyň pelsepewi oýlanmalarynyň, eger şu röwşüni ýitirmän dowam edenliginde şowly netijeleri berjekdigine, ajaýyp eserleri döredip biljekdigine şaýatlyk edýärmikä diýýärin.
1-nji ýyl talyp Şemşat Ummadowa aňyrdan alyp gelýän joşgunly badyny gowşatman, dogry akaba ugrugyp gidenliginde, geljekde gowy eserler döredip biljek. Ýöne hakykatyň hatyrasyna bir zady durkum bilen nygtamakçy, zehinli ýaşlaryň diňe agzalanlary däl, eýsem, her biri zehinini «taraşlamasa», tükeniksiz yhlas siňdirip, zähmet çekmese, kämillige ýetip bilmezler. Muny ýaşlar gaty berk bellemeli. Şemşadyň çagalar temasyndan ýazan «Horaz sesi», «Siziň üçin, körpeler!» gepleşigine», «Çagalyk» ýaly goşgulary bizi — ululary-da biygtyýar çagalyk ýatlamalaryna alyp gidýär. Şonda awtoryň liriki gahrymany bilen deňine hereket edip, dünýäň bilen çaga öwrüleniňi duýman galýarsyň.
Käte ýatlaýaryn çagalyk döwrüm,
Tolgunyp, ýylgyryp bakýaryn yza.
Birden ýatlamalar edýär-de öwrüm,
Gözüm düşýär öýkelejik bir gyza...
Şeýle setirler bilen başlanýan goşgusy munuň aýdyň subutnamasy. Talyp şahyryň bu goşgusyny okap, on bir bogundan ybarat setirlerde durnukly kada boýunça bentleriň jemlenip, kapiýa, rifma ýaly goşgy ýazylyş talaplaryň saklanandygyna-da buýsanýarsyň. Ýaş şahyr bir wakany başdan-aýak yzygiderli gürrüň berýär we pikiri ökdelik bilen jemleýär. Onuň «Watanym» diýen goşgusynyň ilkinji bendindäki:
Ene toprak abat, asman arassa,
Şat durmuşy synlap sag bolar hassa.
Arkadaga alkyş bir ajap kyssa,
Nesilleri saýrak dilli, Watanym
— ýaly setirleri bolsa ýaş şahyryň özboluşly pikirlenip bilýändigine güwänamadyr. Goşgynyň:
Watan, şirin janym, gara gözümdir,
Bitaraplyk saçakda bol duzumdyr.
Arkadaga alkyş her bir sözümdir,
Bitarap, parahat, eziz Watanym
— ýaly jemleýji setirleri talyp şahyryň Watan hakyndaky duýgusynyň, watansöýüjilik dünýägaraýşynyň aýdyň beýany bolup, ýurdumyzyň geljegi bolan ýaşlarymyzyň Hormatly Prezidentimize bolan alkyşnamasy bolup ýaňlanýar.
Institutymyzda dörediji ýaşlaryň agzalan sanawyndan has-da känligi ykrar edilen hakykat. Çünki ýurdumyzda şahyrana döredijiligiň gülleýän döwründe, «Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany» diýlip atlandyrylan bu gözel ýylda ylhamy gaýnap-joşmajak ýekeje-de talyp ýok bolsa gerek! Gaýtam, tersine, eždatlarymyzyň: «Ozal akan ýerinden akarmyş aryk» diýşi ýaly, Döwletmämmet Azady, Magtymguly Pyragy, Mollanepes, Kemine, Seýdi, Zelili... ýaly nusgawy şahyrlary dünýä beren onuň alyhezreti Şygryýetiň gülleýän ýurdunda ýaşaýandygyna halkymyz, ýaşlarymyz buýsanýarlar. Ýaş şahyrlarymyz hem şol beýik şygryýet daragtynyň gözel güllerine öwrülmek üçin pyntyk ýaryp açylýarlar.
Ogulkeýik Nurberdiýewa


c: text/html

text:
«DÜWME» SÖZI SÖZLÜKLERDE
Türkmen Diliniň Düşündirişli sözlügi:
DÜWME II, at,gepl.d. Ilik.
DÜWMEK I, işl..Ýüpüň, ýüplügiň we ş.m. ujuny çigişdirip daňmak, ýüpüň, ýüplügiň iki ujuny biri-birine düwün edip baglamak, daňmak.
Türkmen Diliniň Sözlügi (1962):
ILIK, Giýime ýa-da başga zatlara ilidirmek üçin dakylýan düwme, sadap.
Türkmen Diliniň Sözköki Sözlügi:
Düw (tüg) sözünden we at ýasaýjy –me goşulmasyndan hasyl bolup, « düwlen , tokgalanan zat » ýaly many aňladýan DÜWME sözi daşky eşikleriň ýakalaryny biri-birine baglap saklaýan düwmeleri aňladypdyr. Ilki tokgalanan ýüňden, ýüplükden düwlüp edilen iliklere düwme diýlen bolsa, soňra ilik hyzmatyny ýerine ýetirýän çöpe, daşa hem şu at berlipdir. Manysynyň giňelmegi netijesinde düwme sözi has soňlar çagalaryň jyňňyrdaýan düwmejiklerini hem aňladypdyr. Bu söz türki dillerde şeýle görnüşlerdedir: TÜKME (Kaşgarly), TÜGME (çagataý dilleri, uýgur), DÜGME (türk) we …
Düwme sözi Ämid sözlüginde-de ( فرهنگ عمید ) nygtalyşy ýaly « dokme = دکمه » görnüşinde pars diline hem geçipdir.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Anaý ǵasyrdyń basynda naǵyz ult jazýshysy, Beıimbet Maılın «Gúldense aýyl – gúldenemiz bárimiz, Aýyl dene, biz – qozǵatar janymyz. Kel, eńbekshi, qol ustasyp bir týǵa, Jınalaıyq qalmaı jasy, kárimiz!», dep aýyldy kórkeıtýge eldi shaqyrǵany aldyńǵy tolqynnyń esinde bolsa kerek. Sol úlgi qazir de kún tártibine shyqty.
Shynynda, aýyl – altyn besik. Bul jattandy, jaramsaq sózdeı estiler. Biraq jer ıesi qazaqqa olaı estilýi, áste múmkin emes. Aqıqatyna kelsek, qazaqtyń tiregi de, tirligi de jerinde, aýylynda jatyr. Babalardan qalǵan baıtaqtyń qolamtasyn óshirmeı otyrǵan da aýyl adamdary. Qalany kórkeıtip, kólbeń-kólbeń bastyryp otyrǵanda qazaq jeriniń asty men ústindegi baılyǵy. Jeri joq el el bola ma?! Jerin tıimdi paıdalanbaǵan jurt jurt pa?! Qazaqty álem tanysa, aldymen sol jerdiń keńdigine, dáýletiniń moldyǵyna, halqynyń uıyǵan birligine, uıa buzbaıtyn beıbitshil tirligine qaraı baǵalap otyr. As iship, aıaq bosatpaıtyn, bóz kıip tozdyrmaıtyn jer betinde jan joq shyǵar. Sol asyń men bóziń, ıaǵnı shıkizat aýylda óndiriledi. Qazir álem halqynyń tabıǵı taǵam degende tańdaılary taqyldap otyr. Onyń arnasy qazaq jerinde ekenin, baıaǵydaǵy babalarymyzdyń sózimen támsildesek, oıyq tumaq orys ta, qıyq tumaq qytaı da, ózgeler de bilip, qyry men oıyna, kók tiregen taýy men kósilip jatqan dalasyna kóz salyp, tatý kórshilik, berik dostyq aıasyndaǵy qarym-qatynasta bolýǵa umtylýda. Osy umtylys údeı berse, aýylda óndiriletin ónim quny altynmen para-par bolýy kúmánsiz. Qazirdiń ózinde tabıǵı ónimimiz shetke jiberilip jatqanyn estip-bilip otyrmyz. Ásirese jasandy tamaq pen kıimnen azar da bezer – irgedegi kórshimiz tabıǵı bir túıir dánge sýsap otyrǵany belgili.
Osyny Elbasy Nursultan Nazarbaev erte eskerip, «Dıplommen – aýylǵa!» baǵdarlamasyna bastamashy boldy. Eseıip bara jatqan aldyńǵy tolqynnyń ornyn jastar bassyn degen nıetpen ozyq ıdeıany eldik iske aınaldyrdy. Oqyǵan jas aýylǵa barsa, ondaǵy jas solarmen qoıan-qoltyq aralasyp, kindik qany tamǵan jerdiń tirligin ońaltyp, tiregi bolady dedi. Osy jaqsy bastama keı tusta jergilikti jerdegi basshylardyń salǵyrttyǵynan, jurt bolyp jumylyp jaǵdaı jasamaýdan, qarjy joq degen jeleýmen keı óńirlerde baıandy bolmaǵanyn nesin jasyramyz. Taýdaı úmitpen baryp, álgindeı úılesimsizdikten saly sýǵa ketip qaıtqandar da joq emes, bar. Biz muny nege aıtyp otyrmyz, sebebi Elbasy Nursultan Nazarbaev óziniń «100 naqty qadam» Ult josparynyń 98-qadamynda aýyl, selo, kent sekildi eldi mekenderdiń derbes bıýdjetin engizýdi mindettep, soǵan daıyndyq jumysyn júıeli júrgizýdi tapsyrǵan bolatyn. Endi sony júzege asyrý bastalady. Iаǵnı 2018 jyldyń alǵashqy kúninen turǵyndary eki myńnan asatyn aýyl ákimderi bıýdjetke ózderi ıelik etedi. Ielik etip qana qoımaıdy, jınalǵan qarjyny burynǵydaı joǵaryǵa jaltaqtamaı, ózi jumsap, ózderi basqarady. 2020 jyldan barlyq aýyl basshylarynyń óz qoly óz aýzyna jetedi. Beıimbet óleńindegi «Gúldense aýyl – gúldenemiz bárimiz... Jınalaıyq qalmaı jasy, kárimiz» dep bas quraıtyn kún týdy. Bul aýyldyń basyndaǵy tumandy seıilteri haq.
Buryn aýyl jurtynan túsken túsimge ıelik ete almaı, ortaq qazannan oıdaǵysyn ala almaı, aldyńǵy bılikke alańdaı beretin aýyl ákimderi osy múmkindikti dóńgeletip áketse, qane? Mundaı jumysty qazirdiń ózinde atqaryp júrgender de, aýyl ákimi atyn maldanyp, bergen kólikpen aýdan men aýyl arasyn shańdatatyndar da barshylyq. Eger osy is oń sheshimin tapsa, jeke-jeke ketip, óz tirligimen kún kórip otyrǵan aýyldyń bir ortalyqqa birigip, jumylýlaryna jol ashylady. Bárin aqsha sheshetin zamanda qolyna aqsha tıgen aýyl ákimi ony qojyratpaı, jurtqa paıdasy tıetin iske jaratsa, shashyraǵan aýyl sharasyzdyqtan qutylary aıdaı anyq. Árıne túsim ártúrli ǵoı deıtinder tabylar. Bardy uqsatam degenge qazaq jeri tarlyq etpe deıdi. Joqtan bar jasap, qara tasty qaqyratyp ádemi ómir súrip otyrǵan jurttar álemde az ba?
Qaıtalap aıtsaq, endigi jerde aýyl ákimi burynǵy qalybynda qalyp qoımaı, joǵarydaǵynyń jeteginde kete bermeı, zań aıasynda, Elbasy mindettegen iske saı saýattylyqpen qyzmet etýi kerek. Olar endigi jerde satyp alý, satý, tender ótkizý isimen de aınalysatyn bolady. Munyń bári at ústinde atqarylmaıtyn jumys. Jasyratyny joq, kóptegen aýyl ákimderi áli kúnge kórermizben júrgen tárizdi. Ony elge barǵanda ańǵarǵandaı boldyq. Táýelsizdiktiń alǵashqy jyldaryndaǵydaı emes, qarjy qolǵa tıgen keıbir aýdan ákimderi shetinen «qudiretti» bolyp ketkendeı. Oǵan eliktegen tóńiregindegiler de kem qalmaýǵa tyrysady. Mundaı «keselge» aýyl ákimi urynbasa eken. Aldyńǵylardyń joldarymen júrmeı, arly sheneýnik bolýy tıis. Aýyldyń «jyrtyq tesigin» biteý úshin naqty joba-jospar jasamasa, túsken qarjynyń bir tıynyn quratpaı jumsamasa, alystaǵy oblys, aýdan sekildi emes, kóz aldynda júrgen jurt silkip alary ras. «Burynǵy tiske syzdyq bolmaıtyn az-kemniń qasynda bul bir batpan quıryq eken», dep aýyl ákimi qarjydan shatyssa, el seniminen, ózin-ózi basqarýǵa jol ashyp, bıýdjetin bekitip bergen Elbasy úmitinen aıyrylyp, bedelden jurdaı bolary kúmánsiz.
Súleımen MÁMET,
«Egemen Qazaqstan»
Álem chempıonatynyń jańalyǵy Sabyrhan bolýy múmkin
Boks • Keshe
Nazarbaev otstavkaǵa keter aldynda kimge telefon soqqanyn aıtty
Qazaqstan • Keshe
Qyzylorda oblysynda kúzgi egin jınaý jumysy aıaqtaldy
Aımaqtar • Keshe
BQO qarjy basqarmasyna jańa basshy taǵaıyndaldy
Taǵaıyndaý • Keshe
Aqmola oblysynda ormanda joǵalǵan erli-zaıyptylar aman tabyldy
Aımaqtar • Keshe
Qazaqstan men Qytaı taýar tasymalyn talqylady
Ekonomıka • Keshe
Aýǵandyq áıelder taǵy da sherýge shyqty
Álem • Keshe
Qazaqstan ósimdik ósirýshileriniń alǵashqy respýblıkalyq sleti ótti
Qazaqstan • Keshe
Zaǵıp jandarǵa arnalǵan kitaphanalar qory artady
Qoǵam • Keshe
Ulttyq joba aıasynda 2025 jylǵa deıin 1241 mádenı nysan jóndeledi
Qazaqstan • Keshe
Golovkın DAZN-men kelisimshartyna túzetýler engizdi
Boks • Keshe
Tiji jáne Nickelodeon mýltfılmderi qazaq tiline aýdarylady
Qazaqstan • Keshe
Qazaqstan Halqy Assambleıasy keńesiniń keńeıtilgen otyrysy ótti
Qazaqstan • Keshe
Túrkistan oblysy mektepterinen buzýshylyqtar anyqtaldy
Aımaqtar • Keshe
Aýa raıyna baılanysty birneshe óńirge eskertý jarııalandy
Aýa raıy • Keshe
«Ulttyq Rýhanı jańǵyrý» Ulttyq jobasy tanystyryldy
Qoǵam • Keshe
Senatta «Respýblıkalyq bıýdjet týraly» zań jobasy tanystyryldy
Ekonomıka • Keshe
Sanaqqa baılanysty jalǵan aqparat tarady
Qoǵam • Keshe
Qazaqstan quramasy FIFA reıtınginde taǵy 5 satyǵa tómendedi
Fýtbol • Keshe
Oqıǵa • Keshe
Almatyda jańa ýnıversıtet ashyldy
Bilim • Keshe
Aqtaýda karateden Qazaqstan chempıonaty aıaqtaldy
Sport • Keshe
Jambyl Jabaevtyń 175 jyldyǵy qalaı toılanady
О́ner • Keshe
Otandyq fılmderdiń úlesi artady
Qazaqstan • Keshe
Kókshetaýlyq pedagog oqýshylardyń mańdaıyna jazý jazǵan
Aımaqtar • Keshe
«Ulttyq rýhanı jańǵyrý» jobasyna 119 mlrd teńge bólinedi
Qazaqstan • Keshe
BQO-da jaıaý júrginshini júk kóligi qaǵyp ketti
Oqıǵa • Keshe
Memlekettik tilge qoǵamnyń suranysy artyp keledi
Qoǵam • Keshe
Aqtaýda eki azamattan 10 keliden asa esirtki tárkilendi
Oqıǵa • Keshe
Prezıdenttiń QHA Keńesiniń keńeıtilgen otyrysynda sóılegen sózi
Prezıdent • Keshe
Almaty turǵyny kishkentaı balasyn jolǵa qaldyryp ketti
Aımaqtar • Keshe
Almatyda koronavırýs juqtyrǵan 133 naýqas jansaqtaý bóliminde jatyr
Aımaqtar • Keshe
Prezıdent Dostoevskııdiń 200 jyldyǵyn uıymdastyrýdy usyndy
Prezıdent • Keshe
Elordada polıseılerdi qarýmen qorqytqan er adam ustaldy
Oqıǵa • Keshe
«Podmoskovnye vecheradan» «Jaılaýkól keshterine» deıin
Ádebıet • Keshe
Úıi órtenip ketken rıdderlikter jańa baspanaǵa kóshti
Aımaqtar • Keshe
Atyraýda kúzet qyzmeti basqarmasy bastyǵynyń orynbasary sottaldy
Aımaqtar • Keshe
Reseıde «delta shtamynyń» jańa túri anyqtaldy
Koronavırýs • Keshe
Petropavl mektepterine alashtyqtardyń esimin berýdi usyndy
Aımaqtar • Keshe
Prezıdent: Kúrdeli ári problemaly jaǵdaılar týraly ashyq aıtylýy kerek
Prezıdent • Keshe
Koronavırýs • Keshe
Tramp óz áleýmettik jelisin quratynyn jarııalady
Álem • Keshe
Erteń el aýmaǵynda jaýyn-shashyn, kóktaıǵaq, boran bolady
Aýa raıy • Keshe
Prezıdent etnosaralyq máselelerge nazar aýdarýdy tapsyrdy
Prezıdent • Keshe
«Naýqastar esinen tanyp qalady» - Bekshın taǵy boljam jasady
Koronavırýs • Keshe
«Jańǵyrý joly» qozǵalysyn qaıta qurǵan jón - Prezıdent
Prezıdent • Keshe
Boks • Keshe
Elimizdiń bas sanıtarııa dárigeri jańa qaýlyǵa qol qoıdy
Koronavırýs • Keshe
Kúrshim ózeni de lastana bastady
Ekologııa • Keshe
Toqaev el tarıhy jaıly Tik-Tok joba jasaýǵa qoldaý bildirdi
Prezıdent • Keshe
Nur Otan saılaýaldy ýádelerin oryndady ma?
Úkimet • Keshe
Pfizer vaksınasy týraly túsindirý jumysyn kúsheıtý qajet
Koronavırýs • Keshe
Medısına • Keshe
Shymkentte jyl basynan beri 3 myńǵa jýyq otbasy baspanamen qamtyldy
Aımaqtar • Keshe
Uqsas jańalyqtar


text:
Aýǵanstannan kelgen qandastar Aqmola oblysyna qonastyrylýda
KÓKShETAÝ. QazAqparat – Aýǵanstannan kóship kelgen 35 adamnan turatyn tórt otbasy Aqmola oblysyna qonystandyrylýda, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Bıyl 258 adamǵa kvota bólingen, biz kvotany 85 paıyzǵa ǵana ıgerdik. Kelgender Kókshetaý qalasynda, Atbasar, Sandyqtaý jáne Býrabaı aýdandarynda ornalasqan. Olar barlyq rásimderden ótip, qandas mártebesin alady», - dep túsindirdi D.Ahmetjanova.
Zań sheńberinde qonys aýdarýshylarǵa otbasynyń árbir múshesine 70 aılyq eseptik kórsetkishten (200 myń teńgeden astam) birjolǵy járdemaqy qarastyrylǵan, sondaı-aq jyl ishinde olar aı saıyn 15-ten 30 aılyq eseptik kórsetkishke deıin turǵyn úıdi jaldaý jáne kommýnaldyq qyzmetterdi óteýge qarajat alatyn bolady.
Basqarma basshysynyń aıtýynsha, otbasy músheleri qonystanyp, jumys tabady.
«Mysaly, Kókshetaýǵa quramynda toǵyz adam bar otbasy keldi. Olar «Novopek» JShS-de jumys isteıtin bolady. Olar QR azamaty mártebesin alǵan kezde elimizdiń basqa azamattarymen teń dárejede ómir súretin bolady», - dep atap ótti D.Ahmetjanova.
Ol atap ótkendeı, Táýelsizdiktiń 30 jyly ishinde Aqmola oblysyna turaqty turýǵa 8983 qandas keldi, onyń quramynda 40126 azamat bar. Aǵymdaǵy jyly óńirge barlyǵy 89 otbasy kóship keldi, olardyń quramynda 157 adam bar. Taldaý kórsetkendeı, otbasylardyń 47,9 paıyzy Mońǵolııadan, 29,5 paıyzy Ózbekstannan, 12,1 paıyzy Qytaıdan kelgen.
- Talıban qozǵalysyna salynǵan tyıymdy alyp tastaǵaly jatqan joqpyz – Dáýren Abaev
- Dáýren Abaev: Aýǵanstanda tálipterden radıkaldy saıası kúshter bar
- Prezıdent Ulttyq jobalardyń iske asýyna kóńili tolmasa, túzetý engizip otyrady – Dáýren Abaev
- Marat Ahmetjanov: Bıznes salasynda jemqorlyqqa qarsy standarttar engizý qajet
- Muǵalim oqýshylardyń mańdaıyna «dápter» dep jazǵan: Mınıstr pikir bildirdi
- Aqmola oblysynda ormanda joǵalǵan erli-zaıyptylar aman tabyldy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Bu dereje taýýarlyk tapgyry bolup, onda çagalar abakusyň kömegi bilen -99 bilen +99 aralygynda hasaplamagy öwrenýär, ýady gowulandyrmak boýunça gönükmeleri ýerine ýetirýär, çaganyň ünsüni jemlemäge aýratyn üns berilýär.
Bu derejede çagany abakus enjamynda we aňda iki belgili sanlar bilen hasaplamalary geçirmäge taýýarlaýarlar. Gysga möhletli we uzak möhletli ýady ösdürmek boýunça gönükmeler ýerine ýetirilýär.
Bu tapgyryň çäginde maksatnama logiki pikirlenmäni, derňemek, sintezlemek, deňeşdirmek, umumylaşdyrmak, aýratynlaşdyrmak başarnyklaryny ösdürmäge gönükdirilen adaty däl meseleleriň çözülmegi girizilýär.
Bu tapgyrda çagany abakus enjamynda we aňda üç belgili sanlar bilen hasaplamalary geçirmäge taýýarlaýarlar. Ünsi, ýady, döredijilikli pikirlenmäni ösdürmek, maglumaty täzeden işlemegiň tizligini ýokarlandyrmak boýunça gönükmeler ýerine ýetirilýär.
Bu tapgyrda öňki tapgyrlarda öwredilen ukyplar we başarnyklar berkidilýär.


text:
“WordPress” üçin “Facebook” gyssagly makalalaryny nädip gurnamalydygy barada “Semalt” -dan ädimme-ädim görkezmeler
“Facebook” gyssagly makalalary hakda eýýäm bir zat eşitdiňizmi? Jogabyňyz "ýok" bolsa, " Semalt" müşderi üstünlikleriniň dolandyryjysy Jek Miller size bu soragy öwreder.
Derrew makala, “Facebook” -a çalt ýüklenýän HTML resminamasynyň aýratyn görnüşidir. Hekaýalaryňyzy gürrüň bermäge we ykjam enjamlarda çalt görkezýän özboluşly makalalaryňyzy paýlaşmaga mümkinçilik berýär. Bu sosial media aýratynlygy üçin täze bolsaňyz, onda köp interaktiw funksiýalar we adaty stiller bilen gelýändigini aýdaýyn. Islän zadyňyzy saýlap, web sahypalaryňyzyň sanyny köpeltmek üçin iň amatly pluginleri gurup bilersiňiz. Derrew makalalar gurmak siziň üçin şuňa meňzeş Facebook ýazgylaryny döredip bilmez. “Facebook” daky makalaňyzyň, halanýanlaryň we teswirleriň sanyny köpeltmek üçin başga bir gural. Diňe aşakda agzalan birnäçe zady ýatda saklamaly.
Gerekli üýtgeşmeler
“WordPress” web sahypasynda “Facebook” -yň gyssagly makalalar programmasyny gurmak üçin zerur zatlaryň käbiri sosial media sahypasy ýa-da köp halanýan, “Facebook” sahypa programmalary we täze ýazylan on makala. Mundan başga-da, WordPress üçin gyssagly makalalar pluginini gurnamaly we mümkin boldugyça has işjeňleşdirmeli bolarsyňyz.
“Facebook” gyssagly makalalaryna ýazylmak
Sosial mediada makalalaryňyzy mahabatlandyrmagy meýilleşdirmezden ozal, ilkinji ädim “Facebook Instant Articles” sahypasyna girip, hasabyňyza girmekdir. Bu ýerde başlamak üçin degişli jikme-jiklikleri, gizlin sorag we kody girizmeli bolarsyňyz. Şol jikme-jiklikleri ýatda saklamak möhümdir; bolmasa, islenýän netijeleri alyp bilmersiňiz. Şeýle hem, “Facebook” hasabyňyzy işjeňleşdirmezdi we işe başlap bilmersiňiz. Plagini hasaba alanyňyzdan we guranyňyzdan soň indiki ädim, Sazlamalar opsiýasyna girip, gizlin kody sözbaşy bölümine goýmak arkaly işjeňleşdirmekdir. Şol bir wagtyň özünde, web sahypaňyz üçin gyssagly makalalar RSS ýazgylaryny goýmagy ýatdan çykarmaly dälsiňiz. Ine, WordPress web sahypaňyz üçin köp sanly pikir we abonent döredersiňiz. Ony gurmak we işjeňleşdirmek gaty aňsat, we plugin birnäçe sekundyň içinde sahypaňyz üçin gyssagly makalalary we iýmitleri döreder.
Sahypaňyz üçin “Facebook” programmasy dörediň
Sahypaňyz üçin “Facebook” programmasyny döretmezden ozal etmeli işiňiz, “Facebook” -y döredijiler web sahypasyna girmekdir. Bu ýerde, "Programmalar" menýusyna basyp, suratyny sazlamak üçin profiliňizi açmaly bolarsyňyz. “Facebook” öz programmaňyzy döretmäge mümkinçilik berende açylýan penjireleriň ýitip gitmegini görseňiz, alada etmeli zat ýok.
Gözden geçirmek üçin gyssagly makalalaryňyzy iberiň
Gözden geçirmek üçin gyssagly makalalaryňyzy iýmitlendirmek gaty möhümdir. Ondan öň azyndan on sany gowy ýazylan makalanyň gyssagly makalalar iýmitinde çap edilmegine we paýlaşylmagyna taýýardygyna göz ýetirmeli bolarsyňyz. Şol makalalary ýazmadyk bolsaňyz, mümkin boldugyça ir ýazmaly. Makalalaryň gowy ýazylandygyna we owadan redaktirlenendigine göz ýetireniňizden soň, gözden geçirmek üçin Facebook-a ibermäge taýyn bolmaly.
“Facebook” we beýleki sosial media web sahypasy ulanyjylardan öz aýratynlyklaryna, şertlerine we şertlerine laýyk gelýän gyssagly makalalar iýmitini gurmagy talap edýär. Diňe sahypaňyza degişli pluginleri we mowzuklary guran bolsaňyz pul gazanyp bilersiňiz.


text:
Gözegçiliksiz horlanmagyň, anoreksiýanyň, bulimiýanyň zyýany barada okap, biz özümizi elmydama dogry ýolda saýýarys. «Eýsem, bu içimizden nähili görünýärkä?» - ine, bu barada welin, seýrek oýlanýarys. Jahan çagalykda woleýbol boýunça toparyň kapitanydy. Ol diýseň işjeň hem alçak gyzjagazdy. Hemmeler onuň geljekde ýetginjekler ýygyndysynyň düzüminde sportdan ýokary netijeler gazanjakdygyny aýdýardylar, ata-enesidir mugallymlary onuň üstünliklerine guwanýardy. Ine, birdenem ähli zat weýran boldy. On ýyldan soňra, ol öz başdan geçirenlerini gürrüň berýär. Onuň gürrüňleri iniňi tikenekledip gidýär.
1 Jahan: «Çagalygymda ...
Jahan: «Çagalygymda woleýbol bardy — özem, diýseň köp woleýboldy, yzy tükenmeýän türgenleşikler, ýaryşlar bardy. Men — hemmeleriň üns merkezinde, baýrakly orunlaryň eýesi.
Soňra 13 ýaşymda meniň tenim maňa boýun bolmagyny bes etdi. Bilim agyrlaşyp, göwsüm çykyp başlady. Agyrlyk merkezim aşaklarda bir ýerlere geçdi. Menstruasiýa başagaý edýärdi. Hatda boýumyň birdenkä 5 sm ösmegi hem meni begendirmäge derek, howsala salýardy. Meýdançada hem her hili meseleler ýüze çykyp başlady — tutuş topar ulalýardy, üýtgeýärdi.
Tälimçimiz biziň türgenleşik ýükümizi ýeňilleşdirdi, türgenleşik tertibimizi üýtgetdi. Emma netijelerimiz has pese düşüpdi. Bizi has ýeňil hem ykjam kiçi klas toparlar ýeňip başlady, bu bolsa, bize urgy bolup degdi. Men kapitandym, şonuň üçin hem bularyň barsyny öz günäm saýýardym.
Ana, şonda men öňki netijelerimize dolanyp gelmek üçin horlanmak kararyna geldim. Ilki bilen, süýjülikler bilen — süýji, ýagly, gowrulan, duzlanan önümler bilen hoşlaşdym. Gadagan edilen önümleriň sanawyna soňlugy bilen çörek goşuldy. Onuň yz-ýany — çorbalar, kotletler we meniň söýgüli tagamym (içi huruşly kotletler) goşuldy.
2 Diňe ýagsyz ...
Diňe ýagsyz işdäaçarlar we pugta çäklendirilen möçberdäki suw galdy.
Meýdançada ýardam etmäge derek, öňkimdenem has bulaşdyryp başladym — näçe jan etsemem, kömek etmäge derek aýaga çolaşýardym. Pökgini oýna girizenimde güýjüm şeýle bir asgyndy welin, ol seýrek ýagdaýda tordan aňryk geçýärdi. Iň bir ownuk şikes agyrylar hem göm-gök ýara öwrülýärdi.
Tälimçi meni türgenleşiklerden çetleşdirip, ata-eneme jaň etdi. Uzakly gün işleýän atamdyr enem üçin sport üstünliklerine bolan ymtylyşym hem-de açlyk çekmegim garaşylmadyk urgy boldy.
3 Saglyk öýünde ...
Saglyk öýünde 3 hepdeläp psiholog bilen gürrüňdeşlik maňa gynamadan beter boldy. Göwnüme, göýä, arkamda äpet nyşan sallanyp durup, onda «Aklyndan azaşan!» diýen ýazgy bar ýalydy. Göýä, hemmeler meniň aklymyň ýerinde däldigini bilýän ýalydy. Meni psihologa gatnadýandyklary, sagatlap oturtýandyklary, lukmanyň ýanynda eglenýändikleri, öýe gelen dessimize bir sydyrgyn äheň bilen nämedir bir zatlar aýdýandyklary, nähilidir bir kaşa, miweli işdäaçar, bugda bişen et iýmäge mejbur edýändikleri üçin atam-enemi ýigrenýärdim.
Ýöne gaçyp-gutuljak ýeriň ýok — sportuň golaýyna hem eltmeýärdiler, mekdebe çenli eltip, sapaklar gutaran badyna hem alyp gaýdýardylar. Wagt diýseň köpdi. Bejergä gatnamaly bolýardy.
4 Ine, bir günem ...
Ine, bir günem ejem nobatdaky gezek maňa bir zatlar düşündirjek bolanda, möňňürip agladym.
Ejemiň ýüzüniň şol keşbi ýadyma düşýär — bu ýeňlemek duýgusydy. Görüp otursam, olar meň açylaryma, gedemligimiň ýardama mätäçlige çalşylmagyna garaşyp oturan ekenler.
Şol gün men ilkinji gezek bir tabak kelem çorbasyny ejemiň zor salyp durandygy üçin däl-de, çorbanyň şeýle bir datlydygy üçin iýdim. Bu tagamy hemişe-de söýüp iýýändigimi ýatladym. Bu bolşy gören ejem tas aglara geldi.
Ertirlikde maňa eýýäm ak kişmişli owsýanka garaşýardy. Günortanlyk bolsa balyk taýýarlandy. Bu zatlarsyz öwrenişen beden üçin o diýen kän bolmasa-da, meniň üçin şol balyk dünýädäki iň tagamly balykdy.
5 Birnäçe wagtdan men...
Birnäçe wagtdan men öňki kaddyma geldim. Gözümiň aşagyndaky garalar ýok bolup gitdi, aýagymdan, tirsegimden göm-gök şikesler aýryldy, saçlarym gürleşip başlady. Günlerde bir gün aýnadan maňa gelşiklije gyz bakdy. Men täsin galmak bilen, bu gyzyň maňa ýaraýandygyna düşündim. Meniň özüme ýaraýandygyma düşündim. Hut şeýle görünmek isleýändigime düşündim.
Woleýbol meýdançasyna dolanyp gelmek gorkuly boldy. Kesel döwründe boýdaşlarym maňa goldaw bermäge çalyşýardylar, ýöne gaharjaňlygym netijesinde men olary özümden daşlaşdyrdym. Olar bitewi topar bolup galdylar, men bolsa olaryň ynamyny ödemedim.
Kakam lukmana ýüz tutup, umumy gözegçilikden geçip, terapewt lukmanyň rugsat bermeginden soňra sport bilen meşgullanmaga başlamagy teklip etdi. Sporta dolanmagym ýene-de bir hepde yza süýşdi.
6 Tälimçi bilen agyr gürrüň ...
Tälimçi bilen agyr gürrüň hem öňdedi. Meniň bilen çagalaryň stolunyň başyndaky basdaşlygy paýlaşmadyk gyzlar, ussatlykda ýokary netijeler gazandylar. Öňümizde şäher ýaryşlary garaşýardy we meni esasy düzüme getirmek mümkin däldi. Iň bolmanda, bada-bat mümkin däldi.
«Wagtyň geçmegi bilen sen muny başararsyň!» diýmäge derek, ol menden: «Sen hakykatdan hem dolanmak isleýärsiňmi?» diýip sorady. Görlüp oturylsa, dolanmak islemeýän ekenim. Sypdyran ençeme ýylymyň içinde köp zat üýtgedi, ilkinji nobatda, men üýtgedim.
Sapaklar, şäheriň daşyna guralýan gezelençler, filmlere tomaşa etmek meni gyzyklandyryp başlady. Sporta bolan ymtylyşym zerarly hemişe wagt tapyp bilmedik kitaplara men gaýtadan aşyk boldum.
Sport maksadym bolanlygyndan, ýardam guralyma öwrüldi. Umumy türgenleşiklerde myşsalar ýene-de öňki kaddyna gelýärdi. Dem almak ýeňilleşdi.
7 Häzir men ...
Häzir men 25 ýaşymda. Men öz saglygymyň diňe meniň kararymdygyna we meniň jogapkärçiligimdigine ynanýaryn. Häli-häzirem men semiz ýa-da betgelşik, hor-homsy bolmakdan heder edýärin. Emma bu gorkular hakyky durmuşyň dowamynda ýitip gidýär: men ýoldaşymyň we ata-enemiň aladasyny etmeli, gyzymy ulaltmaly, işime ýetişmeli.
Eger-de şol wagt öz diýenimi gazanan bolsam, men bu zatlara ýetip bilmezdim. Baýrak münberindäki sudurdan has uly bir zat bolup bilmezdim.
Edil kimdir biriniň 9-njy synpyň şazenany, ýaňy başlan model (şeýdip hem tamamlan) bolanlygyndan, artyk hiç zat bolup bilmejegi ýaly.
Anoreksiýa — bu petige barýan ýoldur. Oňa näçe girip gitseň, şonça-da aňyr çäge golaýlaýarsyň we yza dolanmagyň kynlaşýar. Bu ýoluň pellehanasy bolsa, hemişe-de ýeke-täkdir. Ymtylar ýaly pellehana däldir.
Maňa bu meseleden baş alyp çykmaga ýardam beren ata-eneme minnetdardyryn. Meniň arkamdaky şol nyşany görmedik dostlaryma minnetdardyryn. Paýhaslylygy hem goldanlygy üçin tälimçime minnetdardyryn.
Siziň durmuşyňyzda hem elmydama ýardam goluny uzadyp, sizi petikden baş alyp çykmaga ugrukdyrjak adamlaryň boljakdygyna umyt edýärin. Çünki diňe aragatnaşyk, hoşniýetli gatnaşyklar hem düşünişmek halas edýändir. Diňe ynsan mähri halas edýändir.
Bu mähriň üçin sag bol, Ýaşlyk!
Söýgi bilen, Jahan».
Siziň paýlaşmak islän wakaňyz barmy?
Tejribeli lukmanlardan we psihologlardan maslahat almak isleýärsiňizmi?
info@unfpa.org.tm salga ýazyň.
Biz size kömek etmäge şatdyrys!


text:
12 Merýem bilen Harun Musany kuşly aýala+ öýlenendigi üçin ýazgaryp başlady.2 Olar: «Näme, Ýehowa diňe Musa arkaly gepleşýärmi? Biz arkaly gepleşenokmy?»+ diýişdiler. Ýehowa olaryň aýdanlaryny diňleýärdi+.3 Ýer ýüzünde Musa ýaly ýumşak adam+ ýokdy*.4 Birdenkä Ýehowa Musa, Haruna we Merýeme: «Üçiňizem ýygnak çadyryna* geliň» diýdi. Olaryň üçüsi hem geldi.5 Ýehowa bulut sütüninde aşak inip+, çadyryň agzynda durdy-da, Harun bilen Merýemi çagyrdy. Olaryň ikisi öňe çykdy.6 Şonda Hudaý: «Meni ünsli diňläň. Eger araňyzda biri Ýehowanyň pygamberi bolsa, oňa görnüşde* görnerdim+, düýşünde gepleşerdim+.7 Ýöne gulum Musa bilen beýle däl. Oňa bütin halkymy* ynandym+.8 Men Musa bilen ýüzbe-ýüz gepleşýärin+, aýtjak zadymy aýlap däl-de, göni aýdýaryn. Musa Ýehowanyň keşbini görýär. Onsoň, siz nädip gorkman, gulum Musa garşy çykyp bildiňiz?» diýdi.9 Şeýdip, Ýehowa gaharyna olaryň ýanyndan gitdi.10 Bulut çadyryň üstünden göterilen badyna, Merýem heýwere keseline uçrap, endamy gar ýaly ap-ak boldy+. Harun görse, Merýem heýwere keseline+ uçrapdyr.11 Şonda Harun Musa ýalbaryp başlady. Ol: «Ýalbarýaryn, agam*, etmişimiz üçin jeza berme! Akmaklyk edip, günä galdyk.12 Uýamyz Merýem ýarty bedeni çüýräp, öli doglan çaga ýaly bolmasyn!» diýdi.13 Musa bolsa Ýehowa: «Eý Hudaý, ýalbarýaryn, Merýemi sagalt! Ýalbarýaryn!» diýip dileg etdi+.14 Şonda Ýehowa: «Eger atasy ýüzüne tüýküren bolsa, ol ýedi günläp ile çykyp bilerdimi? Goý, ol ýedi gün düşelgäniň daşynda bolsun+. Soňra ýene düşelgä girip biler» diýdi.15 Merýem ýedi günläp düşelgäniň daşynda boldy+. Ol gelýänçä, halk ýola düşmedi.16 Şondan soň olar Haserotdan+ gaýdyp, Paran çölünde+ ýaşap başladylar.
Çykgytlar
^ Ýa-da: Musa hemmelerden kiçigöwünlidi (mylakatlydy).


text:
Hindistan 10 sagat 42 minut bilen dünýäde iň köp kitap okaýan ýurtlaryň arasynda birinji orny eýeledi. Iň köp kitap okaýan 10 ýurtdan 6-sy Aziýa, 4-si bolsa Ýewropa ýurtlary boldy.
Merkezi Angliýada ýerleşýän “Global English Editing” guramasy tarapyndan dünýäde iň köp kitap okaýan ýurtlar baradaky maglumatlar ýaýradyldy.
Hindistan hepdede 10 sagat 42 minut bilen sanawyň başynda, Tailand hepdede 9 sagat 24 minut bilen ikinji ýerde, Hytaý hepdede 8 sagat bilen üçünji ýerde.
Kitap okamak indeksi, adamlaryň hepdede okamak üçin näçe wagt sarp edýändigine esaslanýar. Çap edilen kitaplardan başga-da, gazetler, žurnallar we onlaýn mazmun ýaly ähli okalýan materiallar gözleglere we ballara girizilýär.
Ilkinji onluga giren beýleki döwletler: Filippinler (7 sagat 36 minut), Müsür (7 sagat 30 minut), Çehiýa (7 sagat 24 minut), Şwesiýa (7 sagat 6 minut), Fransiýa (6 sagat 54 minut), Wengriýa (6 sagat 48 minut) we Saud Arabystany (6 sagat 48 minut).
“Atavatan Türkmenistan” halkara žurnalyna minnetdarlygymyzy bildirýäris


text:
M. Fethullah Gülen kim?
Gülen 1938-nji ýylda Erzurum welaýatynyň Pasinler etrabyna degişli Korujuk obasynda, bäşisi oglan, ikisi gyz – jemi ýedi çagaly bir maşgalada dünýä inýär. Kakasy Ramiz aga döwletiň din edarasynyň işgäri bolup, Türkiýäniň dürli ýerlerinde ymamlyk edipdir. Erzurum Türkiýäniň demirgazyk-gündogarynda ýerleşip, sosial-medeni, jemgyýetçilik we geografiki taýdan gymmatlyklara baý welaýatdyr.
Fethullah Güleniň çagalygy şol sebitlerde, gadymy tekkedir medreselerde geçýär. Onda hiç ganmaýan we kanagatlanmaýan bilesigelijilik duýgusy we ylma bolan uly höwes bardy. Onuň ähli arzuw-isleglerini amal edip bilmegi üçin bu ýer darlyk edýärdi. Şonuň üçin, ol kiçi ýaşlaryndan başlap, akylyny we gyzyklanmalaryny daşky dünýädäki medeni, syýasy we jemgyýetçilik işlerine tarap gönükdirdi. Özüniň aýdyşy ýaly, eýýäm şol döwürlerde, medresede okaýarka, jemgyýetiň problemalarynyň üstünde-de kelle döwerdi. Ýaş zehin ýuwaş-ýuwaş ulaldygyça, töweregindäki sungat, edebiýat, kino, teatr we pikir dünýäsi bilen tanyşýar. Ol medresäni gysga wagtyň içinde tamamlasa-da, oňa nämüçindir, adaty mekdeplerde okamak miýesser etmedi. Şol ýyllar Türkiýe Respublikasyny gurujynyň dünýeden ötüp, täze Respublikanyňam heniz ähli guramadyr edaralarynyň bütewileşmedik ýyllarydy. Täze gurluşdan soň, bir bölegi könelip sandan galan, bir bölegi bolsa entek kämilleşmedik döwlet birgiden syýasy, ykdysady we sosial-medeni problemalar bilen ýüzbe-ýüzdi. Intelligensiýa Günbatar medeniýetiniň pidasy bolsa-da, Yslam medeniýetiniň ähli depelenmelerini duýýardy. Täzeden gurluş döwründen bäri üstünde jedelleşe-jedelleşe sary giden we köpüsem çözgüdi tapylman taşlanan tükeniksiz düşünje mesleleri bardy. Intelgensiýa olaryň käbiri barada jedelleşmekden ýadap, birnäçesine bolsa asla ünsem bermeýärdi. Dine, Yslama we dini-sosial durmuşa degişli köp problemalar bolsa, gömlüp galan ýalydy. Türkiýe demokratiýasy ýekepartiýalylyk we köppartiýalylyk sistemasynyň arasynda jöwlan urup, agyr göwnüçökgünlikdedi. Netijede, syýasy bölünşikler, gowgalar, jedeller, yz-yzyna gelýän ykdysady krizisler, ýoksullyk ýaly meseleler ýaşlykdan Güleniň hem deňinden sowlup geçmedi. Ol şol ýaşda pese gaçmagyň sebäpleri we bu ýagdaýy düzedip biljek çäreleriň, çözgüt ýollarynyň üstünde çynlakaý oýlanmaga başlady. M. F. Gülen bu köne medeni mirasy döwürdeş gymmatlyklaryň perspektiwasynda täzeden ele aldy. Iki asyr bäri uka giden düşünje hereketini täzeden joşduryp, musulmanlaryň aňyna salmaga synanyşdy. Onuň pikiriçe, bulam-bujar, ownuk zatlaryň içinde ýitip giden meseleleri elekden geçiren deý seljermelidi. Olardan derde ýarajagyny işjeň hala getirip, düzgüne salmak, täzeden joşgun we höwes döredip biljek ýollary açmak zerurdy. Emma, iki asyr bäri, hem intellektual, hem dini düşünjelerde yzagalaklygyň sebäpleri, çözgüt ýollary we döwürdeş medeniýet dünýäsine goşulmak bilen baglanşykly dowam edip gelýän pikir we syýasat iki ýoly ýöredýärdi. Olaryň biri aňrybaş konserwatiw ýoly alyp barsa, beýlekisi mirasy ret etmek ýoluny tutup, günbatar medeni dünýäsine seljermän-derňemän, goşulmagy öňe sürýärdi. Elbetde, bulardan başga-da ýollary öňe sürýänler hem bolşy ýaly, iki garaýşyň sintezini teklip edýänler-de bardy. M. F. Gülen Hojaefendi öz tebigy durmuşyna laýyklykda ýaşaýyş galyplaryny we däp-dessurlarymyzy göwnemakul görýärdi. Onuň orta atan täze garaýyşlary ýakyn töweregindäkiler tarapyndan hem „kabul edilmejek zat“ saýyldy. Netijede, onuň ilkinji ädimleri yzygiderli tankyt bilen garşylandy. M. F. Gülen däp-dessur gymmatlyklaryna içgin baglanyşan adam. Ýöne ol gymmatlyklary döwürdeş günbatar medeniýeti bilen terezä salmakdan çekinmändir. Bu jähetden çemeleşmesi däp-dessurlara täze öwüşgin berýär. Isle, ilki ýyllardaky dini we sosial işleri, isle-de, has soňky bilim ugrundaky eden işleri bilen ol diniň we däp-dessuryň ylym bilen çapraz däldigini, gaýta, tersine bir-birini goldaýandygyny, hatda, bularyň bütewileşen görnüşde adamzada hyzmat edip biljekdigini görkezmek isleýär. Gülen hiç haçan özüniň dini düşünjesini gizlemändir. Häzirki döwürde köplenç döwlet, şäher, welaýat we ykdysadyýet meseleleriniň üstünde işlenýär. Gülen bolsa, bularyň esasyny düzýän – ynsana ünsi çekipdir. Onuň pikiriçe, häzirki döwrüň iň möhüm işi – ynsana bilim bermek işi bolmalydyr. Her şahs kämil bolsa, döwletem, ykdysadyýetem kämil bolar.
Başga bir tarapdan, konserwatiw garaýyş durmuşa ornaşan we dowam edip gelýän urp-adatlary, däp-dessurlary ýöretmegi ygtybarly hasaplaýardy. Oňa şahsy teswirleriň we synanşyklaryň edilmeginden çekinilerdi. M. F. Gülen Hojaefendi, ine, şeýle ýagdaýda täzeçe ýol-ýörelgäni öňe sürdi. Ol bir tarapdan öňki däp-dessurlaryň berýän ygtybarlylyk duýgusyna, başga bir tarapdan bolsa, täze jemgyýetçilik gymmatlyklaryna esaslanýardy. Bu, ýokarda-da belleýşimiz ýaly, iki pikiri sintez edýän täzeçe çemeleşmedi. M. F. Gülen entek 15 ýaşynda şeýle düşünjeleriň agyr yklymynyň birýanyndan girip başlapdy. 15 ýaşyna gelende, ýaňy ýigit çykyp ugran ýetginjekdi. Dogrusy, ol ne çagalygy, ne-de ýetginjekligi gördi. Önüp-ösen maşgalasynyň düşünje çäkleri hem-de medresäniň konserwatiw pikirleri ony ýaşyna görä däl, has ir ýetişdirdi. Içinde çuňňur ruhy we magnawy tejribe, akylynda uly işjeňlik we hyjuw bardy.
- -de döredildi.


text:
Çženszýan uniwersitetiniň hytaýly barlagçylary saçy dökülýän adamlara kömek etmek üçin özboluşly plastyr döretdiler. Bu barada European Pharmaceutical Review-e salgylanyp, ferra.ru habar berdi.
Barlagçylar ylmy işleriniň bir bölegi hökmünde deridäki oksidleýji prosesleri çäklendirip bilýän seriý himiki elementini saç follikulalaryna nädip eltip boljakdygyny öwrendiler. Netijede,
gialuron turşusyndan düzüminde seriýli mikroiňňeleri bolan ereýän plastyr ýasaldy.
Täze plastyr syçanlarda synag edilip görüldi. Barlagyň dowamynda syçanlaryň endamy syryldy we tüýleriniň täzeden ösüşine belli bir wagtyň dowamynda gözegçilik edildi. Plastyryň kömegi bilen gemrijileriň käbirinde tüýleriň ösmegi gazanyldy. Netijede, bu plastyryň saç düşmesine garşy göreşmekde hakykatdanam täsirlidigi ýüze çykdy.


text:
`Yrak` Netijeler
Habarlar [861]
- Terrora garşy göreş tutanýerli ýagdaýda dowam etdirilýär
- Türkiýäniň Nar Eksporty 19 Göterim Artdy
- Yrakda Geçirlen Saýlawda Sadr Topary Üstüklik Gazandy
- Prezident Erdogan Yragyň Takaddum partiýasynyň Baş sekretary Hablusini kabul etdi
- Yragyň demirgazygynda 4 terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi
- Akar: "PKK-a garşy göreş babatynda Yrak bilen gepleşikler geçirýäris" diýdi
- Terrorizme Garşy Göreş Egilşiksiz Dowam Edýär
- Türkiýäniň Söwda ministri Yrakda saparda bolýar
- Yrakdaky türkmenler Ysraýyl bilen gatnaşyklaryň kadalaşmagyny ret etdiler
- Söwda Ministri Mehmet Muş Yrakda Saparda Bolar
- Saddamyň Döwründe Milliardlarça Dollar Daşary Ýurda Alnyp Gidildi
- Türkiýe Yrakda guralan hüjümleri ýazgardy
- Yrak: "Türkiýeden Baýraktar TB2 we ATAK dikuçarlaryny satyn almak isleýäris" diýdi
- Eýranyň we Saud Arabystanynyň Wekilleri Bagdatda Üç Gezek Duşuşdylar
- Yragyň Prezidenti Ýurduň Dolanşyk Ulgamynda Özgertmeleriň Edilmelidigini Aýtdy
- Ýene-de 5 Terrorçy Täsirsiz Ýagdaýa Getirildi
- Yragyň demirgazygynda operasiýa geçirildi
- Yrakda DAIŞ-e Garşy Geçirlen Operasiýada 3 Terrorçy Öldürildi
- Yrakda DAIŞ Tarapyndan Haşdi Şaba Hüjüm Guraldy
- Yragyň demirgazygynda soňky 24 sagatda 8 terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi
- Yragyň Ýaragly güýçleriniň Mosul operasiýasy
- Donald Tramp garaşylmadyk ýagdaýda Yraga bardy
- Yragyň demirgazygynda 4 terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi
- Yragyň demirgazygynda howa operasiýasy
- Yrakda manastyr ele salyndy
- Mosul operasiýasy birnäçe güniň dowamynda başlar
- Bagdatda DAIŞ-e garşy ýeňiş bellenilip geçilýär
- Türkiýäniň Yrak serhedindäki türgenleşik dowam edýär
- Türkiýeden Yraga ynsanpewer kömek
- Yrak güýçleri Hammam Al-Alil üçin söweşýär
- Peşmerge güýçleri Başikany DAIŞ-den basyp aldy
- Yrakda 7,2 bala barabar ýer titremesi boldy
- Yragyň demirgazygyna howa hüjümi guraldy
- Yragyň F-16 kysymly uçarlarynyň DAIŞ-e garşy hüjümleri
- Yragyň goşuny Mosuly terrorçylardan saplaýar
- Yrakly hristiýanlaryň begenji
- Terrorçylyga garşy göreş dowam edýär
- Yragyň demirgazygyna howa hüjümi
- Peşmerge güýçleri Başika hüjüme geçdi
- Yragyň demirgazygyna we Hakkari welaýatyna howa hüjümleri guraldy
- SERHEDIŇ AŇYRSYNDAKY MÖHÜM OPERASIÝA
- Yrakda 7,2 bala barabar ýer titremesi boldy
- Bagdatdaky Osmanly türkmen hökümdarlarynyň ulanan ulaglary


text:
Sarp edijiniň harydy gowy hilli haryda çalyşmaga bolan hukugy
1. Sarp edijiniň azyk däl harydy satyn alan satyjysynda sebäbini düşündirmezden gowy hilli meňzeş kysymly (modelli, artikully) täze haryda çalyşmaga hukugy bardyr, şu maddanyň bäşinji we altynjy böleklerinde görkezilen harytlar muňa degişli däldir.
2. Sarp edijiniň şu aşakdakylary çalyşmaga hukugy bar:
1) ýaramaz hilli azyk däl harydy – satyn alan gününi hasaba almazdan, on bäş senenama gününiň dowamynda;
2) çalt zaýalanmaýan (ýörite ýa-da aýratyn saklanylyş şertlerini talap etmeýän) gowy hilli, bozulmadyk sarp edijilik gabyndaky azyk harydyny – satylan wagtyndan soň otuz alty sagadyň dowamynda.
3. Gowy hilli harydy çalyşmaga diňe görkezilen haryt ulanylyşda bolmadyk bolsa, onuň harytlyk görnüşi, sarp edilendäki aýratynlygy, plombalary, kärhana ýarlyklary, şeýle hem harydyň töleginiň tölenendigini tassyklaýan resminama saklanyp galan bolsa, rugsat berilýär. Sarp edijide harydyň töleginiň tölenendigini tassyklaýan resminamanyň bolmazlygy ony şaýatlaryň görkezmelerine salgylanmak mümkinçiliginden mahrum etmeýär.
4. Eger sarp edijiniň satyja ýüzlenen gününde satuwda öňkä meňzeş kysymly (modelli, artikully) täze haryt ýok bolsa, sarp edijiniň şertnamany ýerine ýetirmekden ýüz öwürmäge we görkezilen gowy hilli haryt üçin tölenen pul möçberiniň yzyna gaýtarylmagyny talap etmäge hukugy bardyr. Sarp edijiniň görkezilen haryt üçin tölenen pul möçberiniň yzyna gaýtarylmagy baradaky talaby agzalan haryt gaýtarylan gününden soň üç senenama gününiň dowamynda kanagatlandyrylmaga degişlidir.
Sarp edijiniň satyjy bilen ylalaşmagy boýunça gowy hilli harydyň çalşylmagy meňzeş kysymly (modelli, artikully) täze haryt satuwa çykarylanda amala aşyrylyp bilner. Satyjy meňzeş kysymly (modelli, artikully) täze harydyň satuwa çykarylandygy hakynda haýal etmän sarp edijä habar bermäge borçludyr.
5. Sarp edijiniň özüniň hususy buýurmasy boýunça taýýarlanan, gowy hilli harydy çalyşmaga hukugy ýokdur.
6. Gowy hilli, şu maddanyň birinji böleginde görkezilen esaslar boýunça gaýtarylmaga ýa-da şuňa meňzeş kysymly (modelli, artikully) haryda çalşylmaga degişli bolmadyk azyk däl harytlaryň sanawy ygtyýarly edara tarapyndan tassyklanylýar.
Sarp edijiniň janyna, saglygyna, nesline, emlägine ýa-da daşky gurşawa ýetirilen zyýanyň (zeleliň) öweziniň dolunmagyna bolan hukugy
1. Sarp edijiniň satyjy (ýerine ýetiriji) bilen şertnamalaýyn gatnaşyklarda durýandygyna ýa-da durmaýandygyna garamazdan, şu aşakdakylar bilen bagly öz janyna, saglygyna, nesline, emlägine ýa-da daşky gurşawa ýetirilen zyýanyň (zeleliň) öweziniň dolunmagyna hukugy bardyr:
1) harydyň (işiň, hyzmatyň) erkin saýlap alynmagyna mümkinçiligiň berilmezligi;
2) harydyň (işiň, hyzmatyň) gurluş (konstruktiw), önümçilik, reseptura ýa-da başga häsiýetli kemçilikleri zerarly, ylmy we tehniki bilimleriniň derejesi olaryň howply aýratynlyklaryny ýa-da häsiýetlerini ýüze çykarmaga mümkinçilik berýändigine ýa-da bermeýändigine garamazdan, sarp edijiniň janyna, saglygyna, nesline, onuň emlägine ýa-da daşky gurşawa zyýan (zelel) ýetirip biljek materiallaryň, enjamlaryň, gurallaryň we beýleki serişdeleriň ulanylmagy netijesinde harydyň (işiň, hyzmatyň) howpsuzlygynyň üpjün edilmezligi;
3) kemçiligi bolan ýa-da düýpli kemçilikli harydyň (işiň, hyzmatyň) satylmagy;
4) haryt (iş, hyzmat) hakynda doly däl ýa-da ygtybarsyz maglumatyň berilmegi;
5) harydyň (işiň, hyzmatyň) berilmeginiň möhletleriniň bozulmagy;
6) harydyň yzyna kabul edilmegi.
2. Satyjy, öndüriji, ýerine ýetiriji, ygtyýarly şahs şu maddanyň birinji böleginde görkezilen halatlarda degişli talap bildirilen gününden başlap on senenama gününiň dowamynda sarp edijiniň janyna, saglygyna, nesline, onuň emlägine ýa-da daşky gurşawa ýetirilen zyýanyň (zeleliň) öwezini dolmaga borçludyrlar.
3. Sarp edijiniň janyna, saglygyna, nesline, onuň emlägine, daşky gurşawa ýetirilen zyýanyň (zeleliň) öwezi, eger ol harydyň (işiň) bellenen ýaramlylyk möhletiniň, hyzmat ediş möhletiniň dowamynda ýetirilen bolsa, satyjy, öndüriji (ýerine ýetiriji) tarapyndan dolunmaga degişlidir. Eger bu möhletler bellenilmedik bolsa − sarp edijiniň janyna, saglygyna, nesline, onuň emlägine, daşky gurşawa ýetirilen zyýanyň (zeleliň) öwezi harydyň (işiň, hyzmatyň) sarp edijä berlen gününden başlap on ýylyň dowamynda, eger harydyň (işiň, hyzmatyň) berlen gününi anyklamak mümkin bolmasa, harydyň (işiň) öndürilen (ýerine ýetirilen) senesinden dolunmaga degişlidir
4. Eger harydyň (işiň, hyzmatyň) hyzmat ediş möhleti ýa-da ýaramlylyk möhleti bellenen bolsa, ýöne sarp edijä bu möhletler tamamlanandan soň onuň görmeli zerur çäreleri we şeýle çäreler ýerine ýetirilmedik mahalynda bolup biljek netijeler hakynda habar berilmedik bolsa, sarp edijiniň janyna, saglygyna, nesline, onuň emlägine, daşky gurşawa ýetirilen zyýanyň (zeleliň) öwezi onuň ýetirilen wagtyna garamazdan, satyjy, öndüriji (ýerine ýetiriji) tarapyndan dolunmaga degişlidir.
5. Eger satyjy, öndüriji (ýerine ýetiriji) sarp edijiniň janyna, saglygyna, nesline, onuň emlägine, daşky gurşawa ýetirilen zyýanyň(zeleliň) üçünji şahslaryň hereketi ýa-da öňüni alyp bolmaýan ýagdaýlaryň, ýa-da sarp ediji tarapyndan harydyň (işiň, hyzmatyň) ulanylmagynyň bellenen düzgünleriniň, saklanylmagynyň ýa-da daşalmagynyň şertleriniň bozulmagy netijesinde dörändigini subut etse, jogapkärçilikden boşadylýar.
6. Sarp edijiniň şu maddanyň birinji böleginde bellenen talaplary satyjy, öndüriji (ýerine ýetiriji) tarapyndan degişli talap bildirilen gününden başlap on senenama gününiň dowamynda kanagatlandyrylmaga degişlidir.
Sarp edijileriň hukuklary bilen bagly giňişleýin maglumaty 2014-nji ýylyň 8-nji noýabrynda kabul edilen № 140-V belgili Türkmenistanyň “Sarp edijileriň hukuklaryny goramak hakyndaky” kanunyna seredip öwrenip bilersiňiz.
BT Hukuk Bölümi


text:
Russiýanyň “Lukoýl” hususy nebit kompaniýasy Hazar deňzindäki türkmen-azerbaýjan “Dostluk” ýatagynyň operatory bolmagy meýilleşdirýär. Bu barada kompaniýanyň prezidenti Wagit Alekperowyň Sankt-Peterburgda geçirilýän Halkara ykdysady forumynyň çäklerinde aýdan sözlerine salgylanyp, “Interfaks-Azerbaýjan” agentligi penşenbe güni habar berdi.
Alekperow “Dostluk” taslamasynyň ara alnyp maslahatlaşylýandygyny we Türkmenistanyň we Azerbaýjanyň häzirki wagtda hökümetara şertnamany taýýarlaýandygyny belledi.
Şu ýylyň 21-nji ýanwarynda Aşgabatda “Dostluk” uglewodorod ýatagyny bilelikde özleşdirmek boýunça Türkmenistan bilen Azerbaýjanyň hökümetleriniň arasynda özara düşünişmek Ähtnamasyna gol çekildi.
Bilermenler “Dostluk” ýatagynyň ätiýaçlyk gorunyň takmynan 50 million tonna nebite barabardygyny çaklaýarlar.
“Dostluk” uglewodorod ýatagynyň serişdeleriniň 30%-niň Azerbaýjanyň we 70%-niň Türkmenistanyň paýyna düşmegine garaşylýar.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Russiýanyň “Lukoýl” açyk görnüşli paýdarlar jemgyýetiniň ýolbaşçysy Wagit Alekperow bilen fewral aýynyň 18-ne Aşgabatda geçiren duşuşygynda “Lukoýl” kompaniýasynyň “Dostluk” ýatagyny özleşdirmäge gatnaşmak meýlini Türkmenistanyň goldaýandygyny hem-de bu taslamany durmuşa geçirmek boýunça anyk maýa goýum tekliplerine garamaga taýýardygyny aýtdy.


text:
Koronavırýstan jazylǵandar tegin ońaltýdan ótý úshin ne isteýi kerek
ÓSKEMEN. QazAqparat – Ótken jyldyń qańtar aıynan bastap elimizde mindetti áleýmettik medıtsınalyq saqtandyrý (MÁMS) júıesi engizilgeni belgili. Arada bir jyldan astam ýaqyt ótse de, el arasynda osyndaı jańashyldyqty túsinbeı jatqandar az emes. Jurttyń MÁMS júıesine tólenetin jarnalarǵa, medıtsınalyq qyzmettiń sapasyna jáne qoljetimdiligine baılanysty saýaldary kóp. Osyǵan oraı QazAqparat tilshisi «Áleýmettik medıtsınalyq saqtandyrý qory» ShQO boıynsha fılıalynyń dırektory Ǵalymjan Ábilovpen suhbat quryp, talaı suraqtyń jaýabyn alǵan edi.
– Óńirde MÁMS qory arqyly búginge deıin qansha adam saqtandyrylǵan?
– Oblysta saqtandyrylǵan barlyq turǵyn sany – 1 362 205 adam. Olardyń ishinen MÁMS júıesi arqyly saqtandyrylǵan azamattardyń sany – 1 085 475-ke jetip otyr. Bul paıyzǵa shaqqanda 79,7% quraıdy. Biz saqtandyrylmaǵan adam sany boıynsha respýblıkada 7-shi oryndamyz.
– Oblys boıynsha qorǵa jınalǵan jarna somasy qansha?
– Shyǵys Qazaqstanda jınaqtalǵan jarnanyń jalpy somasy 2017 jyldan bastap 2021 jylǵy 30 shildege deıin 47 mlrd teńgeden asady. Al 2021 jylǵy qańtardan beri sanaǵanda shilde aıynyń sońyna deıin 14 mlrd teńgege jýyq aýdarym jasalǵan.
– MÁMS qory arqyly saqtandyrylǵan azamattardyń jekemenshik emhanalarǵa baryp qaralýyna múmkindik bar ma?
– Árıne, bolady. Mysaly, patsıentke bir zerthanaǵa analız tapsyrýǵa joldama berilse, onyń óz úıiniń mańaıyndaǵy nemese jumysyna jaqyn ornalasqan basqa zerthanaǵa baryp tapsyrýǵa quqyǵy bar. Qyzmetti alǵannan keıin Qordyń tólem júıesinde birlesip oryndaý sharty avtomatty túrde qalyptastyrylady. Basty shart – medıtsınalyq uıym MÁMS derekter bazasynda turýy jáne áleýmettik medıtsınalyq saqtandyrý boıynsha qyzmetter kórsetýi tıis. Bundaı mekemeler tizimin qordyń saıtynan (fms.kz) kórýge bolady.
– Qorǵa saqtandyrylǵan azamattardan qandaı aryz-shaǵym, ótinishter túsip jatady?
– 1406 Call-ortalyǵyna oblys boıynsha bıyl 20 539 qońyraý tústi. Qoldau 24/7 mobıldi qosymshasy arqyly 7 516 adam shaǵymdanǵan. Olardyń kópshiligi Semeı qalasynyń № 6 men № 7 emhanalaryna, Óskemenniń «Sol jaǵalaý» jáne № 1 medıtsınalyq mekemelerine qatysty syn aıtty.
– Óńirde medıtsınalyq qyzmettiń qoljetimdiligin arttyrý maqsatynda qandaı sharalar qolǵa alynyp jatyr?
– Jalpy MÁMS paketi: konsýltatıvtik-dıagnostıkalyq kómek, onyń ishinde baǵasy qymbat zerthanalyq qyzmet túrleri, TMKKK engizilmegen syrqattardy dári-dármekpen qamtamasyz etý, TMKKK paketine jatpaıtyn jaǵdaılarda josparly statsıonarlyq jáne statsınardy almastyratyn kómekpen qamtý, medıtsınalyq ońaltý jáne patsıent densaýlyǵyn qalpyna keltirýge baǵyttalǵan em-dom túrlerin qamtyp otyr. Memlekettik mekemelerde KT jáne MRT qyzmetterin kútý óte uzaq bolǵan jaǵdaıda, kezekti azaıtý maqsatynda jáne halyqqa osy qyzmetterdiń qoljetimdiligin arttyrý úshin medıtsınalyq uıymdar patsıentterdi bul qyzmet túrin kórsetetin basqa jeke uıymdarǵa jiberýi kerek. Kútý ýaqyty normatıvtik-quqyqtyq akti boıynsha 10 kúnnen aspaýy qajet.
– Koronavırýs juqtyryp alǵan azamattar ońaltýdan ótý úshin ne isteýi kerek?
– Eń aldymen, ózińizdiń emdeýshi dárigerińizge habarlasyńyz. Ol ońaltý dárigeriniń nemese mýltıdıstsıplınarlyq toptyń keńesine joldama beredi. Sol jaqtaǵy mamandar jaǵdaıdy baǵalaıdy jáne qalpyna keltirý sharalarynyń qajetti kýrsyn tańdaıdy. Olar tynys alýdy qalypqa keltirýge, asqynýlardy azaıtýǵa, ómir súrý sapasyn arttyrýǵa jáne mazasyzdyq pen depressııa belgilerin jeńildetýge baǵyttalǵan. Kórsetilimder bolǵan kezde úıde emdelgen jáne medıtsınalyq uıymdarǵa júginbegen azamattar da ońaltýdan óte alady.
– Áńgimeńizge kóp rahmet!


text:
-
-
-
-
-
keshe 22:05
-
-
-
-
-
-
keshe 19:12
-
-
-
-
-
keshe 17:48
-
-
-
-
Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev «Halyq Arena» sport keshenine bardy
NUR-SULTAN. QazAqparat - Memleket basshysy Mańǵystaý oblysyna jumys sapary aıasynda Aqtaý qalasyndaǵy «Halyq Arena» sport keshenin aralap kórdi, dep habarlaıdy QazAqparat Aqordanyń resmı saıtyna silteme jasap.
Qasym-Jomart Toqaevqa sport keshenindegi jattyǵý zaldary tanystyryldy. 2500 adamǵa arnalǵan sport kesheninde basketbol, voleıbol, fýtbol, jeńil atletıka, boks, dzıýdo, aýyr atletıka, sýda júzý, shaǵyn fýtbol sııaqty sporttyń 19 túrimen shuǵyldanýǵa jaǵdaı jasalǵan.
Prezıdent keshende jattyǵyp júrgen sportshylarmen áńgimelesý barysynda sport salasy, buqaralyq sport túrleriniń damýy memlekettiń erekshe nazarynda bolatynyn, barlyq óńirde zamanaýı sport nysandarynyń salynyp jatqanyn aıtty. Memleket basshysy sportshylardan bolashaqta álem jáne olımpıada chempıondary shyǵatynyna senim bildirdi.
Kezdesý sońynda Qasym-Jomart Toqaev jas sportshylarǵa tabys tilep, estelik sýretke tústi.
- Qasym-Jomart Toqaev TMD elderi birigip atqarýy tıis birqatar máselelerdi atady
- Toqaev TMD elderi basshylaryn tuy sý problemasyn birlesip sheshýge shaqyrdy
- Aýǵanstandy teńdessiz qıyndyqtarmen jalǵyz qaldyrmaýymyz qajet – QR Prezıdenti
- Toqaev 2022 jyldy TMD-nyń halyq shyǵarmashylyǵy jáne mádenı murasy jyly dep jarııalady
- TMD-da vaktsınatsııa pasportyn ózara tanýdy jedeldetýdi usynamyn - QR Prezıdenti
- Toqaev TMD-da ónerkásip keshenin damytýdyń jańa baǵdarlamasyn ázirleýdi usyndy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Hususan-da, Birleşen Ştatlaryň Aşgabatdaky ilçihanasynyň resmileri «Frans-Press» we «Assoşieýted-Press» habar agentliklerine beren interwýularynda, Amerikanyň ýörite programmalary boýunça Bişkekde we Bolgariýada okaýan studentleriň geçen hepde Türkmenistandan çykmaklaryna ýol berilmändigini aýtdylar.
Ynsan hukuklaryny goraýjy Türkmen Inisiatiwasy topary hem öz ýaýradan beýanatynda, 3-nji oktýabrda Bolgariýadaky amerikan uniwersitetlerine ýörite programma boýunça okamaga barýan ýaşlardan 65-siniň Aşgabadyň aeroportunda uçardan düşürlendiklerini habar berdi.
Türkmen Inisiatiwasy topary bu maglumatyň şol student ýaşlaryň özlerinden alnandygyny aýdýar.


text:
Tomus paslynyň ahyrky aýy täze okuw ýylynyň ýetip gelýändigini aňlatmak bilen, ýurdumyzyň şäherlerinde köp sanly mekdep bazarlary iň köp adamly ýerlere öwrülýär. Ene-atalar çagalaryna okuw esbaplaryny alyp bermek bilen, täze okuw ýylyna taýýarlaýarlar. Çagalar üçin mekdep bazarlarynyň guralmagy ýurdumyzda asylly däbe öwrüldi.
Awgust aýynyň başyna paýtagtymyzda hem-de welaýatlarda mekdep bazarlary işläp başlady. Ýurdumyz boýunça jemi söwda nokatlarynyň 410-sy, şol sanda Aşgabat şäherinde 55-si, Ahal welaýatynda 48-si, Balkan welaýatynda 41-si, Lebap welaýatynda 79-sy, Mary welaýatynda 134-si we ýurdumyzyň demirgazyk sebiti Daşoguz welaýatynda 53-si açyldy.
Alyjylara amatly bolar ýaly mekdep bazarlary merkezi bazarlarda we döwlet dükanlarynyň ýanynda, ýaşaýyş jaýlarynyň golaýynda ýerleşdirildi. Türkmenistanyň Söwda we daşary ykdysady aragatnaşyklar ministrliginiň kär-hanalary tarapyndan guralan söwda nokatlary milli ölçeglere laýyk önümler – okuwçylara zerur esbaplaryň ählisi bilen üpjün edilipdir.
Alyjylaryň isleg bildirýän harytlarynyň arasynda ýurdumyzda öndürilen önümleriň agdyklyk etmegi has-da guwandyryjydyr. Şeýle harytlaryň hatarynda Türkmenistanyň Dokma senagaty ministrliginiň kärhanalary, şeýle-de hususy telekeçiler tarapyndan öndürilen okuw egin-eşiklerini, aýakgaplary, dürli görnüşli köýneklik matalary, tahýa, çabyt, begres ýaly milli lybaslary hem-de şaý-sepleri görkezmek bolar. Türkmen döwlet neşirýat gullugy ta-rapyndan öndürilen dürli görnüşli okuw depderleri, hususy telekeçilerimiziň satuwa çykarýan beýleki okuw esbaplary hem bazarlaryň iň geçginli harytlarydyr.
Ýurdumyzyň ähli ýerlerinde mekdep bazarlarynyň işläp başlamagy ene-atalara we çagalara, talyp ýaşlara täze okuw ýylyna gerek bolan harytlary bir ýerden satyn almaga ýardam edýär. Bu bazarlarda ähli zerur zatlar bolluk bilen üpjün edilendir. Munuň özi milli Liderimiziň ýurdumyzyň geljegi bolan çagalar baradaky edýän ýadawsyz aladalarynyň subutnamasydyr.
Ýaşlarymyzyň döwrebap bilimdir terbiýe almagy, olaryň berk bedenli we sagdyn ruhly, kämil düşünjeli ynsanlar bolup ýetişmegi ugrunda netijeli işler durmuşa geçirilýär. Bu günki ýaşlar asuda Watanymyza, hormatly Prezidentimize, mähriban halkymyza wepaly bolup ýetişmegi öz öňlerinde baş maksat edip goýýarlar.
Şeýle bolansoň ýurdumyzda ýaşlaryň diňe bir orta we ýokary okuw mekdeplerinde alýan bilimlerini ösdürmäge däl, eýsem, olaryň zerur bolan okuw esbaplary bilen doly üpjün bolmagy hem gazanylýar. Munuň şeýledigine häzirki wagtda işleýän mekdep bazarlarynyň okuwçy ýaşlar üçin niýetlenen dürli görnüşli okuw esbaplaryndan doly bolmagy hem şaýatlyk edýär.


text:
Şu ýylyň ýanwar – noýabr aýlarynda Türkmenistanyň hususy taraplarynyň daşary ýurtlara eksport eden azyk harytlarynyň möçberi 45,2 göterim, azyk däl we senagat harytlarynyň eksporty 10,1 göterim artdy.
Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň anna güni geçirilen giňişleýin mejlisinde Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary Çary Gylyjow bu barada maglumat berdi. Gylyjow 2019-njy ýylyň ilkinji 11 aýynda Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň kärhanalarynyň senagat önümlerini 16,3 göterim, oba hojalyk we azyk önümlerini 16,4 göterim köp öndürendigini mälim etdi.
Söwda we daşary ykdysady aragatnaşyklar ministrligi boýunça 11 aýyň dowamynda, geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende, söwda dolanyşygynyň umumy möçberi 22 göterim artdy. Bölek satuw haryt dolanyşygynyň möçberi 10,2 göterim, lomaý haryt dolanyşygynyň möçberi 30,7 göterim artdy. Öndürilen önümiň möçberi 10,6 göterim ýokarlandy.
Wise-premýer Döwlet haryt-çig mal biržasy boýunça hasabat döwründe 230 birža söwdasynyň geçirilendigini we 27 müň 939 şertnama hasaba alynandygyny aýtdy.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow mejlisiň dowamynda hususylaşdyrmagyň çaltlandyrylmalydygyny belläp, ykdysadyýetiň önüm öndürýän pudagynda esasy wezipäniň bazar institutlaryny berkitmegi dowam etmekden, erkin bäsleşigi ösdürmekden we hususy işewürlik başlangyçlaryny höweslendirmekden ybaratdygyny nygtady.
Türkmenistanyň ykdysadyýetinde hususy pudagyň paýy 65,4 göterime deň boldy. Bu görkeziji geçen ýylyň degişli döwründe 65 göterimden ybarat bolupdy.


text:
Türkmenistanyň Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň mejlisi
Aşgabat, 3-nji mart (TDH). Şu gün Türkmenistanyň Prezidenti, ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy goşun generaly Gurbanguly Berdimuhamedow Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň nobatdaky mejlisini geçirdi. Onda ýurdumyzyň harby we hukuk goraýjy edaralarynda “Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany” diýlip yglan edilen 2021-nji ýylyň geçen iki aýynda ýerine ýetirilen işleriň jemlerine garaldy. Ara alnyp maslahatlaşylan meseleleriň hatarynda Garaşsyz döwletimizde howpsuzlygy hem-de parahatçylygy üpjün etmäge, harby we hukuk goraýjy edaralaryň maddy-enjamlaýyn binýadyny berkitmäge, olaryň işini has-da kämilleşdirmäge, döwlet emlägine, şol sanda maliýe serişdelerine gözegçilik etmäge hem-de sanly ulgamy ornaşdyrmaga degişli soraglaryň birnäçesi hem-de beýleki ugurlar boldy.


text:
Türkmenistanyň at gazanan artisti Daňatar Gurbanow Lebap welaýatynyň Seýitnazar Seýdi adyndaky döwlet sazly-drama teatrynda guramaçy bolup işleýär. Öz esasy işiniň daşyndan teatrda sahnalaşdyrylýan spektakllara hem gatnaşýar. Ol teatrda sahnalaşdyrylan «Geçi dawasy», «Basym Gün dogar», «Bezirgen», «Bibijan», «Yşk Allanyň gudraty», «Lukman hekim», «Jemşidiň jamy», «Sallahlar» ýaly spektakllarda dürli häsiýetdäki gahrymanlaryň keşplerini janlandyrdy.
Daňatar Gurbanowyň döredijiliginde Garaşsyz Watanymyzy, Arkadag Prezidentimiziň durmuşa geçirýän beýik işlerini wasp edýän aýdymlaryň hem ençemesi bar. Ol “Türkmenistan Watanym”, “Watan”, “Diýarym”, “Tuguňa döneýin, Türkmenistanym!” ýaly döwrebap aýdymlary ýerine ýetirip, köpleriň göwnüni galkyndyrýar. Milli aýdym-saz sungatymyzyň ösmegine saldamly goşant goşan K.Akow, K.Hezretgulyýewa, R.Şaýmerdanow ýaly ussat aýdymçylary ýagşylykda ýatlap, olaryň nusgalyk ýol-ýörelgelerini dowam etdirýär.
Bu günki gün kämillige gol beren artist halypa-şägirtlik gatnaşyklaryny ösdürmäge uly üns berýär. Işden boş wagtlary zehinli ýaşlar bilen duşuşyp, döredijilik barada özara pikir alyşýar, gerek ýerinde olara maslahatlaryny berýär. Onuň tälim beren şägirtleri, Lebap welaýatynyň ýörite sungat mekdebiniň uçurymlary Şöhrat, Mukam Meredowlar milli sungatymyzda ilkinji ädimlerini ädip, täze döwrebap aýdymlar bilen toý-baýramlarymyzda çykyş edýärler.
D.Gurbanow Lebap welaýatynyň obadyr şäherlerinde, welaýat we döwlet derejesinde geçirilýän medeni çäreleriň şowhunly bolup, uly ruhubelentlige beslenmegine saldamly goşant goşýar. 1996-njy ýylda ol milli aýdym-saz sungatymyzy ösdürmäge goşýan goşandy hem-de ýaş zehinleri terbiýelemekde bitirýän hyzmatlary üçin “Watana bolan söýgüsi üçin” diýen medal bilen sylaglandy. Hem aýdymçy, hem artist Daňatar Gurbanow mukaddes Garaşsyzlyk baýramymyzyň öňüsyrasynda öz ýürek arzuwlaryny biz bilen paýlaşdy:
— Hormatly Prezidentimiziň yglan eden “Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany” ýyly ýurdumyzyň döredijilik işgärleri üçin düşümli ýyllaryň biri boldy. Biz bu ýylda bagtyýarlyk döwrümizi, Gahryman Arkadagymyzyň beýik işlerini wasp edýän ençeme aýdymlary döretdik. Nesip bolsa, geljekde-de täze aýdym-sazlaryň üstünde işläris.
Milli medeniýetimizi, sungatymyzy dünýäde dabaralandyrýan hormatly Prezidentimizi, türkmen halkymyzy ýetip gelýän Garaşsyzlyk baýramy bilen tüýs ýürekden gutlaýaryn. Gahryman Arkadagymyzyň jany sag, ömri uzak bolsun!
Biz hem Daňatar Gurbanowa sungat üstünliklerini arzuw edýäris.
Annatuwak ARAZMÄMMEDOW


text: Bu köpükli duş ýagy ýaşlygyň hakyky elikiridir! Taý kokos ýagy derini iýmitlendirýär we has berk we elastik edýär. Kokos süýdüni nemlendirýär, guraklygy aýyrýar we rahatlygy ýumşadýar, çyglylygy saklamaga kömek edýär. Organiki tamdyr ekstrakty aç-açan garramaga garşy täsir edýär, derini ýagtylandyrýar we daşky faktorlardan goraýar.Bu köpükli duş ýagy ýaşlygyň hakyky elikiridir! Taý kokos ýagy derini iýmitlendirýär we has berk we elastik edýär. Kokos süýdüni nemlendirýär, guraklygy aýyrýar we rahatlygy ýumşadýar, çyglylygy saklamaga kömek edýär. Organiki tamdyr ekstrakty aç-açan garramaga garşy täsir edýär, derini ýagtylandyrýar we daşky faktorlardan goraýar.


text:
Gökdepe etrabynyň Owadandepe geňeşliginiň çäginde ýerleşýän “Türkmenaýnaönümleri” kärhanasynda ýanwar – iýun aýlarynda 89 million 741 müň 108 manatlyk önüm öndürildi.
Türkmenistanyň resmi metbugatynyň duşenbe güni habar berşi ýaly, kärhananyň bu görkezijisi geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 141,2% ýokarlandy.
Şeýle hem kärhanada şu ýylyň başyndan bäri ýörite buýurmalara laýyklykda dürli göwrümli çüýşe gaplarynyň birnäçe görnüşiniň öndürilmegi ýola goýuldy.
Aýna öndürýän iri desga ýylda dury aýnanyň 7 million 200 müň inedördül metrini, tonirlenen aýnanyň 1 million inedördül metrini, taplanan aýnanyň 300 müň inedördül metrini, laminirlenen aýnanyň 100 müň inedördül metrini we aýna paketleriniň 400 müň inedördül metrini öndürmäge ukyplydyr.
2018-nji ýylyň fewralynda açylan iri aýna önümçilik zawody Türkmenistanyň Senagat we gurluşyk önümçiligi ministrligine degişli bolup durýar. Bu ýerde öndürilen önümler diňe bir içerki bazary üpjün etmän daşary ýurtlara hem eksport edilýär.


text:
Emma Eýranyň prezidentiniň orunbasary hem-de medeni miraslar baradaky guramanyň başlygy Mohammad Şarif Malekzadeh habar serişdelerine beren interwýusynda bu çäräniň maksadynyň Eýranyň içerki syýahatlaryna serenjamlyk edýän döwlet komitetiniň işlerine minnetdarlyk bildirmekden ybaratdygyny belledi.
Ol bu çärä Eýranyň milli aýdym-saz toparlarynyň we ýokary derejeli resmileriniň-de gatnaşjakdyklary hem-de munuň ozalky ýyllardakydan hem has gabaraly derejede gurnaljakdygyny aýtdy.
Eýranyň hökümetiniň öz bu çäresini prezidentlik saýlawlaryndan dogry iki aý öň, şeýle hem Tähranyň 100 müň tomaşaçy orunlyk iň uly “Azadi” stadionynda gurnamagy planlaşdyrmagy dürli garaýyşlaryň peýda bolmagyna getirdi.
“Oruntutaryň” hormatynamy?
Käbir habar saýtlarynda bu çärä prezident Mahmud Ahmedinejatyň “sag eli” hem-de “oruntutary” hasaplanylýan Esfandiýary Rahim Maşaeýiň prezidentlik kampaniýasynyň başlangyjyny aňladýan bir çäre hökmünde baha berilýär.
Ahmedinejaty tankytlaýjy käbir websaýtlar we hökümete ýakyn toparlar Ahmedinejaty “ýoldan çykanlaryň lideri” diýip atlandyryp, “ýoldan çykanlaryň lideriniň” bu ýygnanyşykda söz sözlemegine garaşylýandygyny çaklaýarlar.
“Ýoldan çykanlar” diýen termini bolsa soňky wagtlar Mahmud Ahmedinejatyň garşydaşlary onuň ýakyn egindeşleri babatda ulanýarlar. Olar şeýle diýmek bilen Ahmedinejaty we onuň ýakyn egindeşlerini ruhanylaryň ideologiýasyndan ýüz öwürmekde hem-de yslam dininiň taglymatyny däl-de, Eýranyň milli taglymatyny öňe sürmekde aýyplaýarlar.
Eýranyň “Entekhab” internet saýty Tähranyň stadionynda 15-nji aprelde geçiriljek çäräni “resmi bolmadyk saýlaw kampaniýasy” hökmünde häsiýetlendirmek bilen, onda prezident Ahmedinejatyň gytaklaýyn ýagdaýda Esfandiýary Rahim Maşaeýiň kandidaturasyny mahabatlandyrjakdygyny öňe sürýär.
Şeýle hem, bu internet saýty soňky birnäçe hepdäniň dowamynda bu çäre üçin Tähranyň stadionyny adam bilen doldurmak ugrunda häkimiýetleriň ägirt uly tagalla edýändiklerini we bu çärä gatnaşjak islendik adama pul goldawynyň beriljekdigi barada maglumatlaryň-da bardygyny ýazýar.


text:
Dıplommen aýylǵa: 10 jylda aýylda eńbek etip júrgen 35 myń jas maman baspanaly boldy
NUR-SULTAN. QazAqparat - Aýyldy jerge jumys isteýge barǵan mamandardyń turǵyn úı satyp nemese salyp alýyna bıýdjettik nesıe berý - «Dıplommen aýylǵa» baǵdarlamasy aıasyndaǵy memlekettik qoldaý sharalarynyń biri, dep habarlaıdy QazAqparat.
Aýyl sharýashylyǵyn qarjylaı qoldaý qory «Dıplommen aýylǵa» baǵdarlamasyn iske asyrýdaǵy senimdi agent retinde qyzmet atqarady. Qor 2010 jyldan beri aýyldy jerge jumysqa barǵan 35 myńnan astam mamannyń baspanaly bolýyna nesıe berdi.
1500 AEK somasyndaǵy nesıe 0,01 %-ben 15 jylǵa beriledi. Bul baǵdarlama jas mamandar arasynda úlken suranysqa ıe.
Bıýdjettik nesıe buryn densaýlyq saqtaý, bilim berý, áleýmettik qamtamasyz etý, mádenıet, sport jáne agroónerkásip kesheni salasynyń mamandaryna ǵana berilip kelgen bolatyn.
Bıyldan bastap bul tizimge aýyl, kent, aýyldyq okrýg ákimi apparatynyń memlekettik qyzmetkerleri de kirip otyr.
Bul ózgeris QR Ekonomıka mınıstrliginiń buıryǵymen engizilip, bıyl qyrkúıek aıynan beri iske asyrylýda.
Nesıeniń qoljetimdiligin arttyrý úshin qujat jınaýdy jeńildetetin birqatar is-shara qabyldandy.
Máselen, Aýyl sharýashylyǵyn qarjylaı qoldaý qorynyń «elektrondyq úkimet» portalymen jáne memlekettik derekter bazasymen biriktirilgen ózara is-qımylynyń nátıjesinde birqatar qujat elektrondy túrde suratylatyn boldy.
Onyń ishinde jeke basyn kýálandyratyn qujat, turǵylyqty tirkelgen jeri týraly, neke týraly, jyljymaıtyn múlkiniń bolýy nemese bolmaýy jóninde jáne sońǵy jumys orny týraly málimetter bar.
Jumysqa nemese baǵdarlamaǵa qatysýǵa múddeli dıplomy bar mamandar aýdan ákimdikteriniń saıttaryndaǵy bos jumys oryndary týraly málimetterdi ala alady.
Tilektes Qosmuratova – «Dıplommen aýylǵa» jobasynyń qatysýshysy. Jaqynda ǵana baǵdarlama arqyly baspanaǵa qol jetkizdi.
Tilektes Saryaǵash aýdanynyń týmasy. 2015 jyly Shymkenttiń joǵary oqý ornyn támámdap, turmysqa shyqqan. Qazyǵurt aýdanynyń Qosaǵash aýylyna kóship barǵan ol mektepke aǵylshyn tili muǵalimi bolyp ornalasty.
Jergilikti gazetten jas mamandarǵa memleket qoldaý kórsetetinin oqyp, ákimdikke barǵan. Úsh balasy bar Tilektes «Dıplommen aýylǵa» baǵdarlamasy arqyly nesıe rásimdep, úı satyp aldy.
Muǵalimniń eńbekaqysy alǵan nesıesin tólep turýǵa jetkilikti. Kúıeýi kásipkerlikpen aınalysady. Sondyqtan, nesıeni tóleý olarǵa qıyndyq týdyrmaıdy.
«Bul óte jaqsy baǵdarlama. Ár aıdyń basynda 20 700 teńge ǵana tóleımiz. Alǵashqy tólemdi tólep te úlgerdik. Endi mobıldik qosymsha arqyly-aq tóleı salýǵa bolatynyn bildim. Bul – otbasymyz úshin óz baspanamyzǵa qol jetkizip, aıaǵymyzdan nyq turyp ketýimizge taptyrmas múmkindik boldy», - deıdi jas muǵalim.
Aýyldarǵa baryp jumys isteýge nıetti mamandarǵa nesıe berý baǵdarlamasy elimizdiń barlyq oblysynda júrip jatyr. Tolyq aqparatty jergilikti ákimdikterden bilýge bolady.
Búgingi tańda 4 524 mamanǵa turǵyn úı nesıesin rásimdegen Aýyl sharýashylyǵyn qarjylaı qoldaý qorynyń Qyzylorda fılıaly kósh bastap keledi.
4 006 mamannyń baspanaly bolýyna septigi tıgen Almaty fılıaly ekinshi orynda. 3 768 mamanǵa turǵyn úı nesıesin bergen Batys Qazaqstan fılıaly úzdik úshtikti túıindedi.
- «Jańǵyrý joly» qozǵalysyn respýblıkalyq jastar uıymy retinde qaıta qurǵan jón - Prezıdent
- Qazaqstanda 16 myńnan astam shetel azamaty eńbek etip júr
- JOO oqytýshylarynyń 92 paıyzy, stýdentterdiń 70 paıyzy vaktsına aldy – BǴM
- Aýyldyń gúldenýi – Qazaqstannyń gúldenýi: Aqmola turǵyny týǵan aýylyna án arnady
- Ulttyq bank stýdentterdi óndiristik tájirıbeden ótýge shaqyrdy
- Qaraǵandy oblysynyń úsh eldi mekeni Qazaqstannyń «30 úzdik aýyly» qataryna endi
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Owganystandaky howa lukmançylyk daşamalary – AVIAV TM (Cofrance SARL) araçy kompaniýasynyň web sahypasynda islendik wagty, sargyt edip bolýan aktual hyzmaty bolup durýar. Kompaniýamyz, sizi gyzyklandyrýan ugur boýunça sanitar uçary ýa-da dikuçary bilen üpjün edýär we gatnawy ahyryna çenli gurnaýar.
Owganystanda lukmançylyk awiasiýasynyň hyzmatlary öň diňe aýratyn ýagdaýlarda peýdalanylan bolsa, häzirki döwürde islegi we serişdesi bolan her kim bu hyzmatdan peýdalanmak mümkinçiligine eýedir. AVIAV TM (Cofrance SARL) kompaniýasynyň web sahypasynda öz islegiňizi bidirmekýeterlik bolýar we sanitar gatnawy bron edilýär.
Lukmançylyk howa gämileriniň ulanylýan şertleri
Ýörite uçaryň dürli ýagdaýlarda zerurçylygy ýüze çykýar:
- Agyr hassalary we ýatan syrkawlary daşamak üçin,
- Heläkçilikde zyýan çekenleri bu zonadan çykarmak üçin,
- Maýyplary we garry adamlary saglygy dikeldiş merkezlerine ýa-da kurortlara eltmek üçin,
- Soňky möhletinde bolan göwreli aýallary hassahan dogrum üçin ugratmak,
- Käwagt – wepat bolanyň jesedini we onuň hossarlaryny jaýlamaly ýerine eltmek.
Käwagt, hassa üçin, öz ýaşaýan ýerinde bejergi almak mümkinçiligi bolmaýar we oňa paýtagatda ýerleşýän klinika ýa-da Hytaý, BAE, Ýewropa ýurtlary ýaly daşary ýurt lukmançylyk merkezlerine gitmek zerurçylygy ýüze çykýar. Otlyda ýa-da awtoulagda gitmek örän köp wagt talap edýär we oňaýsyzlyklary hem ýüze çykýar: hassa bolsa bu ýagdaýlara çydamaýar. Bular ýaly ýagdaýlarda hususy lukmançylyk uçaryny kireýine almak ýerlikli bolýar. Ol sizi, gerekli bolan nokadyna ýokary tizlikde we rahatlykda eltýär.
Sanitar gatnawlarynyň aýratynlyklary
Owganystanda sanitar gatnawyny sargyt etmek bilen hassanyň gerekli nokadyna ýokary tizlikde we saglygy üçin zyýansyz ýagdaýda geljegine siziň ynamyňyz bolýar. Lukmançylyk uçary adaty uçaryndan düýpgöter üýtgeşik bolýar: onuň salonynda hassahana otagy hatda reanimasiýa hem bolýar. Mundan başga-da bu ýeri intensiw terapiýa blogy, howa gämisiniň bortunda gyzgynlygyň we howanyň basyşynyň gerekli bolan görkezijilerini saklaýan ulgamy, syrkawyň ýaşaýşa bolan ukybyny saklamak üçin gerekli bolan ähli enjamlary bilen üpjün edilen.
Lukmançylyk gatnawy elmydama, reanimatolog, kardiolog, newrolog ýaly gerekli hünär lukmany bilen bilelikde amala aşyrylýar. Uçaryň bortuna şepagat uýasyny ýa-da hassa seretjek adamy hem çagyrylýar. Sanitar topary, hassany howa gämisine çenli ýörite awtoulagynda, birahatlygy duzmaz ýaly aýawly eltýär we howa gämisiniň salonyna gäçirýär. Syrkawy hereketsiz ýagdaýynda hassahana eltmek zerurçylygy ýüze çykan ýagdaýynda hem ony berjaý etmek üçin ähli şertleri bolýar. Bular ýaly gatnawlaryň uçarmanlary ýörite okuwy okap, turbulentlik zolagyndan we başga-da silkme sebäplerinden gaça durmaga çalyşýarlar.
AVIAV TM (Cofrance SARL) kompaniýasynyň hyzmatlary
AVIAV TM (Cofrance SARL) kompaniýasy Owaganystanda lukmançylyk “ähli oňaýlyklary bolan” gatnawyny gurnamaga taýýar:
- Ýewropa we Aziýa ýurtlarynda gerekli bolan klinika bilen şertnama baglaşmaga ýardam edýäris,
- Bejergi üçin resminamalary resmileşdirýäris,
- Uçaryň iň oňaýly bolan kysymyny saýlaýarys,
- Howa menziline çenli reanimasion awtoulagynda eltýäris,
- Gatnawa, gerekli hünari bolan lukmany çagyrýarys,
- Uçuş wagtynda gerekli bolan derman serişdeleri we enjamlary bilen üpjün edýäris,
- Bellenen nokadynda öňüňizden çykyp, klinika eltýäris,
- Ýany bilen barýan adamlaryň hem aladasyny edýäris (ýaşamaga ýeri, iýmiti, lukmanlaryň maslahatlary).
Käwagt uçary hassa üçin däl-de, eýýam jaýlamaly ýerine eltmeli bolan jesedi üçin sargyt edýärler. Munuň üçin hem aýratyn howa gämisi gerek bolýar. AVIAV TM (Cofrance SARL) kompaniýasynyň hünärmenleri wepat bolanyň hossarlarynyň hiç hili resmiçiligi alada etmäni, asuda ýagdaýynda öz däp-dessurlaryny berjay edip merhumy soňky ýoluna ugratmak üçin jaýlamak prosesini gurnamagyň aladasyny edýär.
Lukmançylyk dikuçarlary
Owganystanyň tutýan meýdanynyň köp bölegi daglyk ýer bolansoň, bu ýerde dikuçara bolan isleg ýokary bolýar. Ýörite, hassalary daşamak üçin kysymlary hem bar. Bularyň hem edil uçaryňky ýaly ähli üpjünçiligi bolup, jetlardan ýeke bir tapawudy dikuçarlar barmasy kyn we has uzak ýerlerine hem barmak ukybyna eýedir. Hut şonuň üçin hem heläkçilik bolan ýagdaýynda ejir çekenleri halas etmek üçin dikuçar ulanylýar.
Ýaşaýan ýeriňiz uzak, golaýda howa menzili hem ýok bolan ýagdaýynda AVIAV TM (Cofrance SARL) kompaniýasy sizi dikuçar bilen üpjün edýär. Dikuçara bolsa gonmak üçin kiçi meýdança hem ýeterlik bolýar. Bortunda hassahana otagy bolan dikuçary syrkawy alyp gidýär we göni bejeriş nokadyna eltýär, mümkinçiligi bolan ýagdaýynga hut klinikanyň binasynyň depesine hem gonýar. Biz islendik kyn ýagdaýyndan hem çykalga tapýarys!
Owganystanda lukmançylyk howa gämisini sargyt etmegiň düzgünleri
Owganystanda lukmançylyk howa gämisini sargyt etmek üçin AVIAV TM (Cofrance SARL) kompaniýasynyň web sahypasynda zaýawka beriň ýa-da kompaniýamyzyň jogapkär işgäri bilen oňaýly görnüşinde habarlaşyň we:
- gatnawyň ugry,
- klinikanyň salgysy,
- hassanyň keselini we ýagdaýy,
- bejergi berýän lukmanyň maslahaty,
- uçuä wagty we senesi,
- ýany bilen barýan adamyny,
- gerek bolan goşmaça hyzmatlary,
- habarlaşmak üçin belgi,
ýaly maglumatlaryňyzy habar ediň.
Kompaniýamyzyň jogapkär işgäri gatnawyň bahasyny hasaplap sizi gyzyklandyrýan soraglaryňyza jogap berer. Lukmançylyk dikuçaryny sanagyly pursatda kireýine almak mümkin.
Uçary kireýine almagyň bahasynyň gymmatdygy hiç kim üçin hem syr däl, ýöne saglykdan gymmatly zat barmyka? Eger ýaşamak üçin mümkinçilik bar bolsa, nähili baha durýan hem bolsa ondan hökman peýdalanmaly. AVIAV TM (Cofrance SARL) kompaniýasynyň hünärmenleri wagtyň her bir sekundynyň wajypdygyna düşünýärler we islendik wagty gyssagly sargytlary kabul edýärler. Habar bereniňizden soňra juda bolmanda üç sagadyň dowamynda sizi uçar bilen üpjün etmäge mümkinçiligimiz bolýar. Emma size öňünden habar etseňiz oňaýly bolýar, sebäbi syrkawyň özüni ýokary derejede rahat duýmagy we ruhy taýdan syýahat etmäge taýýar bolmak üçin şertlerini döretmäge wagtymyz bolýar.
Başga-da soraglaryňyz ýüze çyksa AVIAV TM (Cofrance SARL) kompaniýamyzyň müşderileri bilen habarlaşmak üçin telefon belgisine jaň edip ýüz tutup bilersiňiz. Owganystandaky lukmançylyk awiasiýasy siziň hyzmatlaryňyza hemişe taýýar!


text:
Metbugat merkezinde öndürilýän önümleriň we ýerine ýetirilýän hyzmatlaryň görnüşleri.
Hyzmatlar:
— Dürli görnüşdäki resmi kagyzlary (blankalar) çap etmek;
— Wizitkalary çap etmek we taýýarlamak;
— Papkalary çap etmek we taýýarlamak;
— Ýan depderçeleri (Blaknotlary) çap etmek we taýýarlamak;
— Kagyzdan torbalary taýýarlamak;
— Broşýuralary taýýarlamak;
— Diwar senenamalary çap etmek we taýýarlamak;
— Stol senenamalary çap etmek we taýýarlamak;
— Jübi senenamalary çap etmek we taýýarlamak;
— Bukletleri çap etmek we taýýarlamak;
— Kataloglary çap etmek we taýýarlamak;
— Gutlag otkrytkalaryny çap etmek we taýýarlamak;
— Dürli ölçegli bukjalary çap etmek we taýýarlamak;
— Okuw kitaplaryny çap etmek we taýýarlamak;
— Çeper edebiýatlary çap etmek we taýýarlamak;
— Gazetleri çap etmek;
— Žurnallary çap etmek;
— Sowgatlyk gutylary we dürli görnüşli gutylary çap etmek we taýýarlamak.
Çapa çenli işleriň hyzmatlary:
— Dürli ölçegdäki kitaplar, žurnallar we mahabat üçin flaýerleriň dizaýn işleri;
— Çap etmegiň dürli görnüşleri üçin faýl taýýarlamak.
Çap etmek hyzmatlary:
— Ýapraklaýyn ofset usulynda çap etmek;
— Ýapraklaýyn ofset usulynda panton reňkler bilen çap etmek;
— Saýlama UV lak we suwly lak bilen örtmek;
— Rulonlaýyn ofset usulynda çap etmek;
— Sanly çap ediş usuly;
— Fleksagrografiýa usulunda çap etmek;
— Altyn zerli çap usullary.
Çapdan soňky işler:
— Kagyz rulonlaryny dürli ölçeglerde kesmek;
— Gaty, ýumşak daşly we depder görnüşli sahaply neşirleri sahaplamak;
— Dürli görnüşli gutylary taýýarlamak.
Salgymyz: Aşgabat şäheri 2127 G.Gulyýew köçesi jaý 51/1.
Habarlaşmak üçin telefon belgilerimiz: +993 12 39-95-36, +993 12 39-95-37, +993 12 39-96-57.


text:
Ýöne Demirgazyk Koreýanyň informasion agentliginiň beýannamasynda graždan adamlaryň ölümi fakty şübhe astyna alynýar.
Phenýan ýene-de bu wakanyň jogapkärçiligini Günorta Koreýanyň üstüne atyp, ok atmaga onuň ilki başlandygyny öňe sürýär.
Hepdäniň ikinji güni bolan şol atyşykda Günorta Koreýanyň iki harby gullukçysy, iki graždan adamy heläk boldy, 20 töweregi adam ýaralandy. Heläk bolan harbylar şenbe güni jaýlandy.
Ýekşenbe güni regionda ABŞ-nyň we Günorta Koreýanyň bilelikdäki harby-deňiz türgenleşikleri başlanýar.
Günorta Koreýanyň ýaragly güýçleriniň ştabynyň resmi wekili Bung Wu şeýle diýdi: “Bu okuwlaryň maksady - Demirgazyk Koreýa tarapyndan prowokasiýalara reaksiýa bildirmek endiklerini kämilleşdirmekden, öz territoriýamyzyň howpsuzlygyny pugtalandyrmakdan, ABŞ bilen hereketleri gowy sazlamakdan we amerikanlar bilen biziň aýgytlylygymyzy hem agzybirligimizi görkezmekden ybarat”.
Anna güni ABŞ-nyň Döwlet sekretary Hillary Klinton Hytaýyň daşary işler ministri Ýan Jieçi bilen Koreý ýarymadasynda ýagdaýyň ýitileşmesini telefon arkaly maslahat etdi.
“Dartgynlylygy gowşatmak maksady bilen Pekin taraplaryň ikisi bilenem aragatnaşykda” diýip, Hytaýyň daşary işler ministri habar berdi.


text:
Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet kitaphanasynda “Arkadagly Watan – bagtyýar döwür” ady bilen geçirilen baýramçylyk dabarasy
Hormatly Prezidentimiziň başlangyjy bilen 2020-nji ýyly “Türkmenistan – Bitaraplygyň mekany” diýlip atlandyrylmagy mynasybetli “Arkadagly Watan – bagtyýar döwür” ady bilen baýramçylyk dabarasy geçirildi.
Dabarada çykyş edenler: Kömek Kulyýew – Türkmen döwlet medeniýet institutynyň uly mugallymy, Hormatly Prezidentimiziň yglan eden “Türkmeniň Altyn asyry” bäsleşiginiň birnäçe gezek ýeňijisi, Türkmenistanyň Ýaşlar baýragynyň eýesi, ýazyjy; Gülşirin Hanowa – Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komitetiniň radioýaýlymlar boýunça baş utgaşdyryjysy, Hormatly Prezidentimiziň yglan eden “Türkmeniň Altyn asyry” bäsleşiginiň birnäçe gezek ýeňijisi, şahyra; Oguljemal Orazdurdyýewa - Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet kitaphanasynyň Hyzmat ediş bölüminiň I derejeli kitaphanaçysy, Türkmenistanyň at gazanan medeniýet işgäri; Ogultagan Orazgulyýewa – Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet kitaphanasynyň oba hojalyk edebiýatlary bölüminiň esasy kitaphanaçysy, “Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň 20 ýyllygyna” atly ýubileý medalynyň eýesi.
“Arkadagly Watan – bagtyýar döwür” ady bilen geçirilen baýramçylyk dabarada çykyş edenler Hormatly Prezidentimiz tarapyndan ýurdumyzyň halkara derejesindäki abraýy we alnyp barylýan halk bähbitli işler barada nygtap geçdiler we Hormatly Prezidentimize jan-saglyk, işlerinde rowaçlyklar arzuw etdiler.


text:
Saglygym-baýlygym
Howanyň sowuk döwründe adam bedeninde birnäçe üýtgeşmeler bolup, möwsümde ýiti ýokanç keselleriň ýokuşma howpy artýar. Bu döwürde dürli kesellerden goranmak üçin şu aşakdaky kadalary berjaý etmek maslahat berilýär.
Jemgyýetçilik ýerlerinde agyz-burun örtüklerini dakynmaly we howpsuz aralygy saklamaly.
Ýygy-ýygydan elleriňizi ýuwmaly ýa-da zyýansyzlandyryş serişdelerini ulanmaly.
Dartgynlylyk köp sanly keselleri döredip biler. Şonuň üçin hem özüňizi hemişe rahat alyp barmaga çalyşmaly.
Işi we dynç alşy kadalaşdyrmaly.
Pasla görä geýinmeli.
Kadaly ukyňy almaly. Uky wagtynda beden güýç toplaýar, taplanýar. Ýatylýan otagyň howasy tämizlenip durulmaly.
Suw deňagramlylygyny saklamaly. Günüň dowamynda 1,5-2 litr suw içmeli.
Her gün otagy ýelejiredip, çygly arassalaýyş işlerini geçirmeli.
Sagdyn we dogry iýmitlenmeli. Kesellän halatyňda hökman maşgala lukmanyna ýüz tutmaly, özbaşdak bejergi almakdan saklanmaly.
Sagdynlyk — bu tebigatyň ynsana eçilen uly bagty. Saglyga paýhasly çemeleşip, ony goramak bolsa her bir adamyň borjudyr.


text:
Garagum
Garagum çöli Türkmenistanda ýerleşýär. Tutýan meýdany 350,000 km² bolan bu çöl Türkmenistanyň 70 prosentinden gowragyny öz içine alýar. Adynyň Garagum (Gara Gum) gumunyň reňkiniň beýleki çölleriň gumundan garaňky reňkde bolanlygy sebäplidir. Türkmenistanyň çäklerindäki ähli çägelik düzlükleri öz içine alýar.
Garagumuň iň uly böleginiň iki dürli ady bolup, oňa Peslik Garagum ýa-da Merkezi Garagum diýýärler. Ýer üstüniň deňiz derejesinden beýikligi töweregindäki ýerlerden pes bolany üçin oňa Peslik Garagum diýilýär. Merkezi Garagum diýilmeginiň sebäbi bolsa bu çägelik meýdanyndan günbatarda-da, gündogarda-da, demirgazykda-da, günortada-da başga çägelikleriň ýerleşýändigi üçindir. Merkezi Garagum Balkan, Ahal, Mary welaýatlarynyň çäklerine ýaýrandyr.
Tutýan meýdany boýunça ikinji uly çägelige Üňüzaňyrsy Garagum diýilýär. Bu çägelik tutuşlygyna diýen ýaly Daşoguz welaýatynda we Lebap welaýatynyň demirgazyk-günbatar çetinde ýerleşýär.
Meýdany boýunça üçünji ýerde durýan çäge-düzlüge Günorta-Gündogar Garagum diýilýär. Bu çägelik Merkezi Garagumuň gönüden-göni gündogardaky dowamydyr. Günorta-Gündogar Garagum Lebap hem-de Mary welaýatlarynyň çäginde ýerleşýär.
Garagumuň hemme ýeri boýdan-başa çägeler bilen örtülen däldir. Günorta böleginde toýunly düzlükler takyrlyklar bilen cäge gerişleriniň, depeleriniň utgaşykly ýer üstüniň giňden ýaýran çäkleri öri meýdanlary üçin ýylyň bütin dowamynda amatlydyr. Ata-babalarymyz “Gumum bar – humum bar” diýip ýöne ýere aýtmandyrlar. Türkmen halkynyň sallançagy, gowgaly ýyllarda goragçysy bolan we ony maldarçylyk, gurluşyk önümleri, şeýle hem dürli ýerasty baýlyklar bilen bol-elin üpjün edýän bu ümmülmez giňişlik, sözüň doly manysynda, ülkämiziň genji-hazynasydyr, tükeniksiz baýlygydyr. Şuny göz öňünde tutup, Beýik Saparmyrat Türkmenbaşy Mukaddes Ruhnamada:
Gaýmagyň galňasyn, synman gaýnagyn, Goýny Garagumly – gorly türkmensiň!
Garagumuň – desterhanyň, hazynaň, Rysgal-bereketli, barly türkmensiň! –
diýip ýazýar (275-276 s.).


text:
Türkmenistanyň Hazar deňzi boýunça öňe süren başlangyçlaryny iş ýüzünde amala aşyrmak, şeýle hem Türkmenistanda geçiriljek VI Hazar sammitine düýpli taýýarlyk görmek maksady bilen, Türkmenistanyň Prezidenti Karara gol çekdi. Resminama bilen, degişli sammitiň Guramaçylyk topary döredildi we onuň düzümi tassyklanyldy.
Resminama laýyklykda, Guramaçylyk toparyna VI Hazar sammitini ýokary derejede guramak we geçirmek boýunça utgaşdyryş işlerini, şeýle hem bu babatda ähli zerur çäreleri durmuşa geçirmegi üpjün etmek tabşyryldy.


text:
1. Okamaga het edip bilmedik, ýöne isleýän kyn kitaby saýlaň. Ony 100 gün möhletde okap boljak boluň.
2. Her gün täze bir zat öwreniň. Mysal üçin, gülüň ady, uzak ýurduň paýtagty, halaýan it tohumynyň ady we ş.m. Agşam bolsa, geçen günüň dowamynda öwrenen ähli zatlaryňyzy kelläňizde aýlap, sözlük alyp, täze söz öwrenip bilersiňiz.
3. Iň soňunda, ähli ýurtlaryň psihologlarynyň we düýbünden başga pikirleriň gaýtalaýan maslahatyna eýeriň - her gün durmuşyňyzda minnetdar bolýan 5-10 zady kagyz ýüzüne ýazyň.
4. Geljekki 100 günüň dowamynda arz etmegi bes ediň. Ýaramaz pikirler negatiw netijelere getirýär. Her gezek arz etmek isleýän bolsaňyz, özüňizi saklamaga synanyşyň.
5. Geljekki 100 günüň dowamynda, Säher sahypalaryny ýazyň - irden ýörite bir depderiňize ýazjak ýönekeý aň akymy. Bu oýanandan soň eden ilkinji işiňiz bolmaly.
6. 100 günüň dowamynda, günde azyndan 1 sagat goşmaça girdeji çeşmesini tapmaga ýa-da döretmäge sarp ediň.
7. Yzygiderli maşk ediň.
8. Geljekki 100 günüň dowamynda ünsüňizi kim bolmak isleýändigiňizi we nämä ýetmek isleýändigiňizi pikirlere, sözlere we şekillere gönükdirmäge synanyşyň.


text:
Elorda turǵyndarynyń 65%-dan astamy KVI-ge qarsy ekpe aldy
NUR-SULTAN. QazAqparat - Elordada koronavırýstyń birinshi komponentimen 452 myńnan astam azamat ekpe aldy. Oqý jylynyń basynan bastap vaktsınatsııalanǵandardyń qataryn oqýshylardyń ata-analary jıi tolyqtyra bastady, dep habaarlaıdy QazAqparat qala ákimdiginiń resmı saıtyna silteme jasap.
«Vaktsınatsııa pýnktterin aralaý kezinde ekpe alý úshin otbasy bolyp keletinderdi baıqadym: ata-analary, baýyrlary, ápkeleri, úlken kisiler. Muny kórip biz tań qaldyq, óıtkeni bul azamattardyń óz densaýlyǵyna, ásirese balalaryna degen alańdaýshylyǵy artýyn bildiredi. Oqý jyly bastaldy, bul protsedýrany keıinge qaldyrýǵa bolmaıdy. Sebebi balalar arasynda aýrý paıda bola bastady, aýyr zardaptarǵa jol bermeý kerek. Árıne, balalardy mektepke tek muǵalimderdiń, oqytýshylardyń ózderi ekpe alǵan kezde ǵana jiberýge bolady. Búgin Nur-Sultan mektepterinde búkil ujym vaktsınatsııalandy», - deıdi Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý basqarmasy basshysynyń orynbasary Álııa Rústemova.
Vedomstvo sonymen qatar kúzdiń bastalýymen maýsymdyq juqpaly aýrýlar sany artyp kele jatqanyn atap ótti. Sondyqtan qazir ózińizdi qorǵaý jáne ınfektsııaǵa qarsy vaktsınatsııalaý óte mańyzdy.
«Kópshilik biletindeı, kúzde JRVI, tumaý aýrýy bastalady. Kúzde biz balalarǵa aldyn alý úshin mantý jasaımyz, azamattardy tumaýǵa qarsy vaktsınatsııalaımyz, qazan aıynda basqa da profılaktıkalyq tekserýler júrgiziledi. Ózińizdi aýrýlardan qorǵaý úshin ekpeni ýaqytyly alý kerek. Tájirıbe kórsetkendeı, basqa juqpaly aýrýlar myńdaǵan adamnyń ómirin qıǵan KVI sııaqty qaýipti emes», - dep atap ótti basqarmada.
Ekpe arqyly ǵana densaýlyqty qorǵaýǵa, pandemııany jeńýge, ujymdyq ımmýnıtetti qalyptastyrýǵa bolady.


text:
Russiýanyň ilçihanasy Türkmenistandan indiki ýörite uçar gatnawynyň senesini yglan etdi
14-10-21
2021-nji ýylyň 15-nji oktýabrynda Türkmenabat — Moskwa ugry boýunça “Sibir” howaýollarynyň uçarynyň indiki ýörite uçuşy guralar. Bu uçuş baradaky maglumat Russiýanyň Türkmenistandaky ilçihanasynyň sosial aragatnaşyk ulgamynda beýan edildi.
Domodedowo howa menziliniň ýetirýän habarynda uçaryň ýerli wagt bilen irden sagat 9:50-de Türkmenistandan Russiýa uçjakdygy bellenilýär. Bu pandemiýanyň başlanyndan bäri 23-nji eksport uçuşy bolar.
Koronawirus pandemiýasy zerarly Türkmenistan 2020-nji ýylyň mart aýyndan bäri daşary ýurtlara yzygiderli howa gatnawlaryny togtatdy.
https://turkmenportal.com/tm/blog/40429/russiyanyn-ilchihanasy-turkmenistandan-indiki-yorite-uchar-gatnawynyn-senesini-yglan-etdi
Microsoft Translator platformasyna türkmen dili girizildi
Maşyn terjimesiniň hyzmatlaryny özünde jemleýän Microsoft Translator platformasyna türkmen dili girizildi. Bu barada kompaniýanyň resmi saýtynda bellenilýär.
Daşoguz welaýatynda 10-dan gowrak ýerde Wi-Fi ulgamy ornaşdyryldy
Daşoguz welaýatynyň ilatly, jemgyýetçilik ýerlerinde “Türkmentelekom” elektrik aragatnaşyk kompaniýasy tarapyndan 13 nokatda TM Wi-Fi çäksiz simsiz interneti gurnalandyr. Welaýatda Wi-Fi ulgamynyň işleýän ýerleriniň interaktiw kartasy kompaniýanyň resmi saýtynda köpçülige ýetirilýär.
Hormatly Prezidentimiz BMG-niň Durnukly ulag ulgamy boýunça ikinji ählumumy maslahatyna gatnaşdy
14-nji oktýabrda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy Si Szinpiniň çakylygy boýunça Birleşen Milletler Guramasynyň Durnukly ulag ulgamy boýunça ikinji ählumumy maslahatyna onlaýn tertipde gatnaşdy. Bu maslahat şu gün HHR-iň paýtagty Pekin şäherinde öz işine başlady.
HALKARA ULAG ULGAMY – ÖSÜŞE TARAP ULY ÄDIM
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe gahryman arkadagymyzyň parasatly baştutanlygynda ýurdumyzyň ulag ulgamy gün günden kämilleşýär. Häzirki wagtda ulgamy döwrüň talabyna laýyk ösdürmek, has-da döwrebaplaşdyrmak, sanly bilim ulgamyna geçmek boýunça öňde goýulýan wezipeler toplumlaýyn çözülýär.
Gazagystan Türkmenistanyň üsti bilen Eýrana eksportyny artdyrar
Gazagystan Türkmenistanyň üsti bilen Eýrana harytlarynyň birnäçesiniň eksportyny artdyrmagy meýilleşdirýär. Eksport edilýän harytlaryň umumy mukdary 162 million 300 müň ABŞ dollaryna ýetip biler. Bu barada Gazagystanyň Söwda we integrasiýa ministriniň orunbasary Kaýrat Törebaýew Tährana amala aşyran iki günlük iş saparynyň dowamynda mälim etdi.
TÜRKMENISTANYŇ PREZIDENTI GURBANGULY BERDIMUHAMEDOW:
– Garaşsyz, hemişelik Bitarap döwletimizde ýaşaýan ynsanlaryň ählisi her bir ädimde özi hakynda Döwletimiziň, hökümetimiziň, Prezidentiniň özüniň yzygiderli alada edýändigini duýup ýaşamalydyr.


text:
Foto:tr.ru
Almaty ákimi Baqytjan Saǵyntaev turǵyndarǵa esep berý kezdesýinde keleshekte Almatydan Qaskeleń men Talǵarǵa elektr poıyzy júretinin málim etti.
Ákim adamdar men avtokóliktiń kún saıynǵy ary-beri qozǵalysynan týyndaıtyn júktemeni azaıtý maqsatynda qala syrtyna qatynaıtyn qoǵamdyq kólikti damytý qajettigin aıty, ákimdik tarapynan qajetti sharalar qabyldanyp jatqanyn jetkizdi.
– Qazir Qaskeleń men Talǵarǵa elektr poıyzyn júrgizý máselesi qolǵa alynyp otyr. Mysaly, Máskeýde jaqyn mańdaǵy eldimekenderge júretin "elektrıchkalar" bar. Sol sekildi biz de Talǵardan "Halyq Arenaǵa" deıin qatynaıtyn "elektrıchkany" iske qosýdy oılastyrýdamyz. Osyndaı jobamen bizge ınvestorlar shyǵyp otyr. Osy máseleni Qaskeleń jaqtan júrgizýdi de qarastyryp otyrmyz, – dedi Baqytjan Saǵyntaev.
Qate tapsańyz, qajetti bólikti tańdap ctrl+enter basyńyz.
Pikir qaldyrý
pikir
Usynylǵandar


text:
JOO-lardy baqylaý sapasyn arttyrý úshin analıtıkalyq platforma qajet – Sergeı Pen
NUR-SULTAN. QazAqparat - QR BǴM bilim berý protsesi sapasyn baqylaýdyń «oılastyrylmaǵan» ádistemesinen málimetterdi júıeli túrde jınaý men taldaýǵa kóshýi tıis. Sondaı-aq joǵary oqý oryndaryn baqylaýdyń sapasyn arttyrý úshin analıtıkalyq platforma qajet. Bul týraly elordada ótken Akademııalyq adaldyq lıgasynyń jalpy jınalysynda Sergeı Pen málimdedi.
Jıynǵa qatysýshylar ýnıversıtetterdiń sessııa nátıjeleri men atalǵan qaýymdastyqtyń joǵary jáne joǵary oqý ornynan keıingi bilim salasynyń damýynda atqaratyn rólin talqylady.
Esterińizge sala keteıik, Akademııalyq adaldyq lıgasy 2018 jyly AQSh-tyń jekemenshik ýnıversıtetteri múshelik etetin tanymal «Lıga Plıýa - The Ivy League» úlgisi boıynsha qurylǵan bolatyn.
Daýys berý barysynda M.S. Nárikbaev atyndaǵy KAZGıÝÝ Ýnıversıtetiniń Provosty (rektory) Sergeı Pen biraýyzdan 2021-2022 oqý jylyna Akademııalyq adaldyq lıgasy Jalpy jınalysynyń tóraǵasy bolyp saılandy. Jıyn barysynda jańa tóraǵa osy ýaqyt aralyǵynda Lıganyń atqaratyn jumysy boıynsha josparlarymen bólisti.
Sergeı Penniń aıtýynsha, Lıganyń basty maqsattarynyń biri – analıtıkalyq platforma qurý. Bul platforma málimetterdi bir ortalyqtan jınaýǵa jáne Lıgaǵa múshe joǵary oqý oryndarynyń akademııalyq sapa kórsetkishterin qadaǵalaýǵa múmkindik beredi.
«Joǵary oqý oryndarynyń sapasyn baqylaý úshin analıtıkalyq (BI) platformasyn ázirlep, engizý qajet. Ýnıversıtetterdiń oqý júıesinen platformaǵa jarııalaıtyn derekterdiń tizimin anyqtaýymyz qajet. Ol joǵary oqý oryndarynyń qyzyǵýshylyǵyn eskere otyra daıyndalady. Sondaı-aq derbes derekterdiń qorǵalýyn da qamtamasyz etýimiz kerek. Biraz ýaqyttan beri emtıhan formasy boıynsha sessııa nátıjeleri jaıly derekter jınap, taldap jatyrmyz. Endi stýdentterdiń emtıhanǵa qatysýyn, baqylaý emtıhandarynyń ótý merzimin, qorytyndy baǵalary men olardyń ózgerýin taldaıtyn bolamyz», - dep atap ótti Sergeı Pen.
Sondaı-aq Lıga tóraǵasy «Qazaqstan Respýblıkasynyń 2015-2025 jyldarǵa arnalǵan Sybaılas jemqorlyqqa qarsy strategııasyn iske asyrý jónindegi 2021-2023 jyldarǵa arnalǵan is-sharalar josparyn bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń 2021 jylǵy 24 tamyzdaǵy Qaýlysymen QR barlyq joǵary oqý oryndaryna Akademııalyq adaldyq lıgasynyń qaǵıdattary men taldaý quraldaryn engizý kózdelgenin atap ótti.
«Derekterdi júıeleý jáne biryńǵaı taldaý júıesin qurý bizge ǵana emes, ýákiletti organǵa akademııalyq sapa standarttarynyń ımplementatsııasyn tıimdi baqylaýǵa múmkindik beretini sózsiz. Biz Lıganyń QR Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń sapany baqylaýdyń «oılastyrylmaǵan» ádistemesinen derekterdi júıeli jınaý men taldaý ádisine kóshýine sebepker sýbekt bolǵanyn qalaımyz», - dep qorytyndylady Sergeı Gennadevıch.
Lıganyń Jalpy jınalysyna múshelik etetin 11 joǵary oqý ornynyń ókilderi, qaýymdastyrylǵan músheleri bolyp tabylatyn Qazaqstan Respýblıkasynyń «Atameken» Ulttyq Kásipkerler palatasynyń jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttiginiń ókilderi qatysty.