text:
Türkiýä göçüp gelýän daşary ýurtly raýatlaryň sany artýar
Türkiýäniň Hasabat guramasy 2019-njy ýyl bilen bagly Halkara Migrasiýa görkezijilerini çap etdi
Türkiýä göçüp gelen daşary ýurtlylaryň sany 2019-njy ýylda 2018-nji ýyla garanyňda 17,2 göterim artyp, 677 müň 42 adam hökmünde bellige alyndy
Türkiýäniň Hasabat guramasy 2019-njy ýyl bilen bagly Halkara Migrasiýa görkezijilerini çap etdi.
Şoňa laýyklykda Türkiýä göçüp gelen daşary ýurtlylaryň sany 2019-njy ýylda 2018-nji ýyla garanyňda 17,2 göterim artyp, 677 müň 42 adam hökmünde bellige alyndy. Şolaryň 54,4 göterimi erkeklerden, 45,6 göterimi bolsa zenanlardan ybarat.
Türkiýä daşary ýurtlardan göçüp gelenleriň 98 müň 554-i Türkiýe Respublikasynyň, 578 müň 488-i bolsa daşary ýurt raýatlaryndan ybarat.
Türkiýä 2019-njy ýylda göçüp gelenleriň welaýatlara görä paýlanşygyna ser salynanda 45,3 göterim bilen iň köp göç alan welaýat Stambul boldy. Stambuldan soň 9,2 göterim bilen Ankara, 6,5 göterim bilen Antalýa, 3,5 göterim bilen Bursa we 2,2 göterim bilen Izmir gelýär.
Geçen ýyl Türkiýä göçüp gelen daşary ýurt raýatlaryň sanawynda ilkinji oruny 14,5 göterim bilen Yragyň raýatlary eýeledi. Yrakdan soň 13,8 göterim bilen Türkmenistanyň, 8,2 göterim bilen Owganystanyň, 7,5 göterim bilen Siriýanyň we 7,3 göterim bilen Eýranyň raýatlary gelýär.
Degişli Habarlar
Türkiýede Kowid-19 pandemiýasyna garşy göreş dowam edýär
Gündelik hasaba alynanlaryň sany bolsa 29 müň 643 adama ýetdi
Prezident Erdogan Azerbaýjana Guraýan Saparyny Dowam Etdirýär
Erdogan Aliýew bilen birlikde Ahmetbeýli-Fuzuli-Suşa, Ahmetbeýli-Horadiz-Minjiwan-Agbend gara ýolunyň gurluşygyna badagla berdi
Parahatçylyk Çeşmesi sebitinde iki terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi
Beýanatda terrorçylaryň desant güýçleri tarapyndan täsirsiz ýagdaýa getirilendigi mälim edildi


c: text/html

text: 11 Şol wagtlar ähli adamlar bir dilde gepleýärdi, ulanýan sözleri-de meňzeşdi.2 Olar gündogara gidip, Şyngar+ ýurdunda bir jülgäniň üstünden bardylar we şol ýerde ýaşap başladylar.3 Soňra olar bir-birlerine: «Geliň, kerpiç ýasap, oda tutalyň» diýdiler. Şeýdip, daşa derek kerpiç, palçyga derek gara şepbik* ulanyp başladylar.4 Olar: «Geliň, bir şäher bilen diň guralyň. Goý, diňiň depesi asmana ýetsin. Şonda at gazanarys, dumly-duşa dargap gitmeris»+ diýişdiler.5 Ýehowa adamlary synlap, olaryň gurýan şäherini we diňini gördi.6 Şonda Ýehowa: «Adamlar bir dilde gepleýär+. Şonuň üçin birigip, gör, näme edip ýörler. Olar ýüregine düwen zadyny etmekden gaýtmaz.7 Biri-birine düşünmez ýaly, gel+, olaryň dilini garyşdyraly» diýdi.8 Ýehowa olary ýer ýüzüne dargatdy+. Şeýdip, şäheriň gurluşygy kem-kemden durdy.9 Şol şähere Wawilon*+ diýilýär, sebäbi Ýehowa şol ýerde adamlaryň dilini garyşdyrdy. Şeýdip, Ýehowa olary çar tarapa dargatdy.10 Samyň+ ömri şeýledir.Tupandan iki ýyl geçensoň, Sam 100 ýaşyndaka, Arpahşat+ diýen ogly boldy.11 Arpahşat doglandan soň, Sam 500 ýyl ýaşady, onuň başga-da ogul-gyzlary boldy+.12 Arpahşat 35 ýaşyndaka, Şela+ diýen ogly boldy.13 Şela doglandan soň, Arpahşat 403 ýyl ýaşady, onuň başga-da ogul-gyzlary boldy.14 Şela 30 ýaşyndaka, Eber+ diýen ogly boldy.15 Eber doglandan soň, Şela 403 ýyl ýaşady, onuň başga-da ogul-gyzlary boldy.16 Eber 34 ýaşyndaka, Pelek+ diýen ogly boldy.17 Pelek doglandan soň, Eber 430 ýyl ýaşady, onuň başga-da ogul-gyzlary boldy.18 Pelek 30 ýaşyndaka, Rehuw+ diýen ogly boldy.19 Rehuw doglandan soň, Pelek 209 ýyl ýaşady, onuň başga-da ogul-gyzlary boldy.20 Rehuw 32 ýaşyndaka, Seruh diýen ogly boldy.21 Seruh doglandan soň, Rehuw 207 ýyl ýaşady, onuň başga-da ogul-gyzlary boldy.22 Seruh 30 ýaşyndaka, Nahur diýen ogly boldy.23 Nahur doglandan soň, Seruh 200 ýyl ýaşady, onuň başga-da ogul-gyzlary boldy.24 Nahur 29 ýaşyndaka, Tarah+ diýen ogly boldy.25 Tarah doglandan soň, Nahur 119 ýyl ýaşady, onuň başga-da ogul-gyzlary boldy.26 Tarah 70 ýaşyndaka, Ybram+, Nahur+ we Haran atly ogullary boldy.27 Tarahyň ömri şeýledir.Tarah Ybramyň, Nahuryň we Haranyň atasydy. Haranyň Lut+ diýen ogly boldy.28 Kakasy Tarah heniz dirikä, Haran öz dogduk mekanynda, haldeýleriň+ Ur+ şäherinde aradan çykdy.29 Ybram bilen Nahur öýlendi. Ybramyň aýalynyň ady Sara+, Nahuryň aýalynyň ady bolsa Milkady+. Milka bilen Iska Haranyň gyzlarydy.30 Sara önelgesizdi+, çagasy bolmaýardy.31 Soňra Tarah ogly Ybramy, agtygy Luty*+, gelni Sarany* alyp, haldeýleriň Ur şäherinden çykdy-da, Kengan ýurduna+ gitdi. Emma olar Harana+ ýetip, şol ýerde ýaşap başladylar.32 Tarah 205 ýaşynda Haranda aradan çykdy.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Täjigistanyň habar beriş serişdeleriniň ýazmagyna görä, Türkmenistanyň we Täjigistanyň döwlet baştutanlarynyň 18-nji martda Duşenbede geçiren gepleşiklerinde ýurtlaryň arasynda köp ugurly hyzmatdaşlyk meselesi maslahat edilip, regiondaky ýagdaýa baha berildi.
Gepleşikleriň yz ýany eden çykyşynda Täjistanyň prezidenti Imomali Rahmon gepleşikleriň netijeli bolanlygyny we ýurtlaryň ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygynyň ähli ugurlary boýunça heniz ulanylmadyk mümkinçiliklerden peýdalanmak kararyna gelnenligini, ilkinji nobatda-da munuň söwda-ykdysady hyzmatdaşlyga degişlidigini aýtdy.
Täjigistanyň prezidentiniň sözlerine görä, döwletler transport, söwda gatnawy, ýurtlaryň raýatlarynyň özara saparlary, nebit-gaz ýataklarynyň özleşdirilmegi, elektro-energetika, gaz tranziti, senagat, ilatyň iş bilen üpjünçiligi we migrasiýa meselesi boýunça gatnaşyklarynyň kanuny bazasyny giňeltmegiň hem kämilleşdirmegiň üstünde işleşmekçi.
Preindeti G.Berdimuhamedow Türkmenistanyň we Täjigistanyň Merkezi Aziýada howpsuzlygy we durnuklylygy üpjün etmek ugrunda şeýle hem regional hyzmatdaşlyk ugrunda aktiw gatnaşyk alyp barýanlygyny belledi.
Täjigistan Türkmenistandan nämä garaşýar?
Täjigistanly syýasy bilermen Kasim Bekmuhammediň sözlerine görä, Türkmenistanyň sosial-ykdysady ýardamy, gumanitar goldawy, Täjigistanda graždan urşy bolan döwründe täjik bosgunlaryna başpena bermegi, şeýle-de gazaply gyşyň dowamynda Täjigistanyň ýüzbe-ýüz bolan güçli energiýa krizisinde energiýa kömegi bilen bagly ädimlerine Tajigistanda uly ähmiýet berilýär.
Kasim Bekmuhammet Türkmenistanyň Tajigistan üçin region boýunça möhüm strategik hyzmatdaş bolup durýanlygyny belledi. Täjigistanly bilermeniň pikirine görä, Täjigistanda Türkmenistan bilen hyzmatdaşlyga uly umyt baglanylýar. “Ilkinji nobatda sowda-ykdysady gatanşyklaryň ösmegine garaşýarlar. Häzirki wagtda Täjigistanyň Türkmenistan bilen haryt dolanyşygynyň 95 %-i importdan ybarat. Täjigistan bolsa öz oba hojalyk önümlerini we ýeňil senagat önümlerini Türkmenistanyň bazaryna çykarmak isleýär”.
Ýurtlaryň hökümetara komissiýasynyň has aktiw işläp başlamagyna hem garaşylýar. Täjigistanly bilermeniň pikirine görä, Duşenbede regional suw we energiýa meselesinde Aşgabadyň Täjigistana goldaw berilmegine aýratyn umyt baglanylýar.
Regionyň suw we energiýa meselesi
Häzirki wagtda Täjigistanyň gidro-elektrostansiýalaryny, şol sanda “Rogun” elektrostansiýasyny gurmak arkaly öz energiýa üpjünçiligini we energiýa howpsuzlygyny berjaý etmäge çalyşýanlygyny Kasim Bekmuhammet belledi.
Duşenbäniň bu ugurdaky tagallalary muňa garşy çykyş edýän goňşy Özbegistan bilen gatnaşyklarynda dartgynlylygyň güýçlenmegine sebäp bolýar.
Moskwadaky GDA institutynyň Merkezi Aziýa boýunça bölüminiň müdiri Andreý Grozin suw we elektroenergiýa meseleleriniň şu günki gün regionyň döwletleriniň arasynda aktiw maslahat edilýän meseleleriň biri bolup durýanlygyny belledi.
Andreý Groziniň sözlerine görä, Merkezi Aziýa döwletleriniň ýolbaşçylarynyň hem resmi, hem-de ikiçäk gepleşikleriniň üns merkezindäki temalaryň arasynda howpsuzlyga, ykdysady hyzmatdaşlyga we dünýäniň iri syýasy güýçleri, ýagny Birleşen Ştatlara, Orsýet we Hytaý bilen gatnaşyklara degişli meselelere hem garalýar.
Türkmenstnyň Tajistan bilen diplomatik gatanaşyklary 1993-nji ýylda ýola goýuldy. G.Berdimuhamedowyň 2007-nji ýylyň oktýabr aýynda Täjigistana eden saparynyň netijesinde, hususan-da, “Dostluk we hyzmatdaşlyk boýunça ylalaşyga” gol çekilipdi.
Türkmenistanyň inisiatiwasy bilen iki ýurduň arasynda söwda-ykdysady we ylmy-tehniki hyzmatdaşlyk boýunça hökümetara komissiýa işleýär. 2009-njy ýylda ýurtlaryň özara haryt-dolanyşygy 64 million dollardan ybarat boldy. Täjigistanyň ýokary okuw jaýlarynda 600-e golaý türkmenistanly student okaýar, olardan 13 adam hökümet kwotasy boýunça bilim alýar.


text:
Gülbadam Babamuratowanyň Tokio Olimpiadasynda 52 kg agrama çenli dzýudoçylaryň ýaryşynyň birinji tapgyrynda ilkinji garşydaşy belli boldy. Türkmen türgeni Ysraýylyň ençeme gezek çempiony Gili Koen bilen duşuşar. Bu barada bije çekişlikden soň belli boldy.
30 ýaşly G.Koen 2013-2021-nji ýyllar aralygynda dürli halkara ýaryşlarynda dürli derejeli 20 medala mynasyp boldy.
Türgenleriň ikisi hem birek-birek bilen öň duşuşyp gördi. 2019-njy ýylda Tbilisiniň Gran-prisinde G.Babamuratowa G.Koen bilen çärýek finalda duşuşdy. Şol gezek ysraýylly türgen ýeňiş gazandy.


text:
Şahyr Süleýman Nazif dilewarlygy bilen meşhurdyr, ol “Hadysat” gezetini çykarýarka, onuň iş binasynyň ýokarky gaty-da Refig Jewad Ulunaýyň baş ýazyjy bolup işleýän “Älemdar” gazetiniň merkezi ofisi eken. Bir gün Refig Jewad ýokarky gatda öz işdeş ýoldaşy, ýazyjy Pälwan Kadry bilen göreşe tutluşýar.
Edil şol mahal Nazifiň dostlarynyň biri çaýa gelen eken, ol şonsuzam köne bolan binanyň yraň atyp başlanyny görüp:
– Halypa, bu güpürdi nämedir-ä? – diýip soraýar.
Nazif pursaty sypdyrarmy, şolbada jogaby ýelmeýär:
– Refig Jewad baş makalasyny ýazýar, dostum!
Baş makala
Şahyr Süleýman Nazif dilewarlygy bilen meşhurdyr, ol “Hadysat” gezetini çykarýarka, onuň iş binasynyň ýokarky gaty-da Refig Jewad Ulunaýyň baş ýazyjy bolup işleýän “Älemdar” gazetiniň merkezi ofisi eken. Bir gün Refig Jewad ýokarky gatda öz işdeş ýoldaşy, ýazyjy Pälwan Kadry bilen göreşe tutluşýar.


text:
Ol bu barada eden çykyşynda dünýäniň uly güýçleriniň geljekde bolaýmagy mümkin ykdysady krizisiň öňüni almak üçin esas bolup biljek çäreleri görmelidigini aýtdy.
Bu ýygnak 24-nji we 25-nji sentýabarda ABŞ-nyň Pitsburg şäherinde geçiriler. Bu sammit halkara ykdysady kirizisiň ýaramaz täsiriniň haýal haýaldan azalyp barýan mahalyna gabat geldi.
Obamanyň aýtmagyna görä dünýä güýçleri muňa garamazdan şeýle krizisiň geljekde bolmazlygy üçin ýeterlik çäre görmelidir.
Bu ýygnaga ady agzalýan topara girýän ýurtlaryň hökümet we döwlet baştutanlary gatnaşarlar.


text:
Ýöne, bularyň arasynda aşyk Çaňly hem onuň magşugy Bibi baradaky aýdymlar aýratyn tapawutlanýar. Munuň, belki-de, olaryň taryhy şahslar, hakyky wakalar esasynda döremegi bilen-de bagly bolmagy mümkin.
Aşyk Çaňlynyň magşugy Bibi baradaky aýdymlarynyň halk arasyna ýaýramagynda bagşy Nurberdi Guluň hem onuň şägirtleriniň aýratyn hyzmaty boldy.
Bagşy-aýdymçylar Çaňla degişli “Bibileri” öz many-mazmunyna laýyk, aýry-aýry heňlerde örän ussatlyk bilen aýdýarlar. Şeýlelikde, “Bibiler” il içinde uly meşhurlyga eýe boldy. Ikinji bir tarapdan, halk arasynda Aşyk Çaňlynyň magşugy Bibi meşhurlyk gazandy-da, ony döreden şahyryň kimdigi nämälim bolup galdy.
Aşyk Çaňly kim?
Edebiýatçy alym Allaberdi Oraztaganow “Arzuw” ýygyndysynda aşyk Çaňly, onuň ömri hem döredijiligi barada ýörite makala ýerleşdiripdir.
Ol makalada şeýle diýilýär: “Häzirki Gyzyletrek raýonyndan bolan aşyk Caňly 1823-1897/98-nji ýyllar aralygynda ýaşap geçipdir. Ol 19-njy asyryň ikinji ýarymynda türkmen edebiýatynda yz galdyranlaryň biri. Öwez ogly Çaňly liriki şygyrlaryň we ‘Aşyk Çaňly we Bibi’ diýen poemanyň awtorydyr”.
“Aşyk Çaňly we Bibi” poemasy murapbag formasynda ýazylan iki ýüze golaý goşgy setirinden ybaratdyr. Bu poema Çaňly şahyryň özi bilen söýşüp, bagtly durmuş gurmagy wada edişen, soňra bolsa wadalaşylan güne bir gün galanda, bir baý ogluna satylyp, wadasyna wepasyz çykan Bibi diýen gyza bagyşlanan goşgulary öz içine alýar.
Aşyk Çaňlynyň käbir goşgularyny Esenguly raýonynyň Garadegiş obasynda ýaşaýan bagşylar Hajydurdy Ataýew we Amenberdi Weliýew, Gyzyletrek posýologynda ýaşaýan bagşy Nurberdi Gulow, Rejep Orazow we Söýün Ballyýew dagylar ýatdan bilýärler.
Bagşy Nurmämmet Omarow “Aşyk Çaňly we Bibi” diýen poemany şahyryň öz dilinden eşidip, ýat tutan eken. Arman, olar öz wagtynda doly ýazylyp alynmandyr. Bu poemadan bölekler Türkmenistan Ylymlar Akademiýasynyň Dil we edebiýat institutynyň Golýazmalar fondunda-da bar.
Edebiýatçy alym Allaberdi Oraztaganow “Çaňly şahyryň agtygy, mugallym Tagandurdy Hudaýberdiýew Gyzyletrek raýonynda ýaşaýar” diýlip, öz makalasynda ýazýar.
Bibiniň biwepalygy
“Aşyk Çaňly we Bibi” poemasynyň mazmuny sada, ýöne juda gussaly. Sebäbi ol hakyky bolan wakanyň şahyrana beýany.
Poemanyň mazmunyna görä, Çaňly şahyr Çaloýuk obasyndan bolan Bibi diýen gyz bilen söýüşýär. Ýöne olara goş birikdirmek miýesser bolmaýar.
Çaňlynyň dädesi Öwez aga Eýran şasynyň 1836-njy ýylda Etrek-Garrygala töwereklerine eden çapawulçylygy zerarly Hywa göçmeli bolýar. Bibiniň maşgalasy bolsa, Gürgeniň Omçaly diýen ýerinde mesgen tutup, galýar. Ajy aýralygyň wagty ýetýär. Çaňly bilen Bibi ýene duşuşmagy wadalaşyp, aýrylyşýarlar.
Aradan ep-esli wagt geçip, aşyk Çaňly Hywadan gyr ýorgasy bilen Gürgene gaýdýar. Ol ýol boýy magşugyny ýatlap, oňa bagyşlap, şygyr düzüp gelýär.
Hywadan Gürgene dört günde ýeten ýorga aşyk-magşugyň wadalaşan ýerine ýetip ýykylypdyr-da, daljygyp, jan beripdir.
Çaňly sorag-ideg edip, on ýyllap zaryny çeken Bibisiniň başga birine durmuşa çykandygyny anyklapdyr. Şondan soň, şahyr hatda “beýle ýaman pis ekeniň” diýen sözleri-de dile almaga mejbur bolýar. Ol: “Maňa otly köýnek geýdirdiň, Bibi” diýibem jöwrenýär.
Soňky takdyr
Bibiden tamasy çykmadyk Çaňly gudraolumly Geňlik atly owadan, çeper gelne öýlenýär. Onuň bilen uzak durmuş sürýär. Çaňly 78 ýaşynda, Esenguly etrabynyň Garadegiş obasynda garrylyga ýetip, aradan çykypdyr.
Ýeri gelende aýtsak, Çaňly öz gelni Geňlige bagyşlabam goşgy düzüpdir. Asly şol obadan bolan, Türkmenistanyň halk artisti Rejepguly Kerimow ol aýdymy örän ussatlyk bilen aýdýardy. Arman, ol zehinli bagşy gaty ýaş aramyzdan gitdi.
Geňlige bagyşlanan şol aýdymyň sözleri şeýle:
Sekiz gatlak tekele bent üstünde,
Goýmak üçin alajakdym Geňligi.
Zerli-zerban ala ýorgan astynda,
Goýmak üçin alajakdym Geňligi.
Niçe wagtlar gezdim “Bibi ýaş” diýip,
Jellat gözi menden dilär paç diýip,
Egnime don geýip, başa täç diýip,
Geýmek üçin alajakdym Geňligi.
Şirin janda galdy ança puşmanym,
Arman boldy Bibä bir gowuşmanym,
Hoşwagt edip dostum, gynap duşmanym,
Köýmek üçin alajakdym Geňligi.
Habar aldym enesinden, özünden,
Sözleýberse dür döküler sözünden,
Ysgap ýaňagyndan, dişläp ýüzünden,
Doýmak üçin alajakdym Geňligi.
Aşyk arman çeker ýara ýetýänçä,
Şirin jany bir-birine gatýança,
Aşyk Çaňly, bu dünýeden ötýänçä,
Söýmek üçin alajakdym Geňligi.
Aşyrguly Baýryýew “Dewid Börk” adyndaky halkara amerikan baýragynyň eýesi, aşgabatly edebiýatçy we garaşsyz žurnalist. Bu blogdaky pikirler we garaýyşlar awtoryň özüne degişli.


text:
Resmileriň maglumatyna görä, bu üç oglan azyndan geljekki sud prosesine çenli tussaglykda saklanar. Tussag edilenlerden biri ýerli amerikan raýaty Robel Fillipos, beýleki ikisi bolsa Gazagystanyň raýatlary 19 ýaşly Azamat Tažaýakow bilen Dias Kadyrbaýew.
Bu gazak raýatlarynyň aklawçylary olaryň Bostondaky partlamalara göni gatnaşmakda däl-de, eýsem derňewlere bilkastlaýyn päsgelçilik bermekde aýyplanýandyklaryny mälim etdiler.
Hususan-da, bu üç ýaş oglanyň Boston partlamasynda aýyplanýan doganlardan biri Jokar Sarnaýewiň uniwersitetdäki otagyndan onuň goş haltasyny we noutbuk kompýuterini alyp, ony gizlemekde aýyplanýandyklary aýdylýar.


text:
Oppozision lider Witaliý Kliçko parlamentiň öňünde çykyş edip, prezidentiň ygtyýarlygyny çäklendirmek boýunça reformanyň ýurtda dowam edýän syýasy krizisiň soňuna çykmak üçin zerurdygyny belledi: “Biz muny etmesek, jemgyýetde tolgunmalaryň emele geljekdigine ynanýaryn. Biz jemgyýetiň gahar-gazabyny köçelerde göreris”.
Oppozisiýanyň talaby
Oppozisiýa Ukrainanyň 2004-nji ýylyň konstitusiýasyna dolanmagyny isleýär.
Kliçko prezident Wiktor Ýanukowiçiň administrasiýasyny ýurtda durnuksyzlygyň döremeginde aýyplady we ýagdaýyň mundan beýläk hasam dartgynlaşmagynyň mümkindigini duýdurdy.
Ukrain parlamentinde häkimiýet başyndaky “Regionlar partiýasynyň” lideri Oleksandr Ýefremow Ýanukowiçiň eýýam eglişik edendigini aýtdy. Ýefremow geçen hepdede hökümetiň wezipesinden çekilendigini we Ýanukowiçiň hökümete garşy çykyş edýän protestçileri tussaglykdan boşatmak barada kanunyň kabul edilmegi bilen razylaşandygyny belledi.
Ýefremow Ýanukowiçiň krizisden çykalga hökmünde möhletinden öň prezidentlik we parlament saýlawlaryny geçirmäge rugsat bermeginiň ähtimaldygy baradaky habarlary ret etdi.
Günbataryň ýardamy
Sişenbe güni Brýusselde Ýewropa Bileleşiginiň daşary syýast boýunça ýolbaşçysy Katrin Aştonyň metbugat wekili Maýa Koçiýançiç şeýle diýdi: “Biz Ukrainada syýasy çykalgany görmek isleýändigimizi yzygiderli aýdyp gelýäris, bu çykalganyň nähili bolmalydygyna aýdyň mysallar bar. Biz saýlawlar we olaryň azat hem açyk bolmalydygy barada gepleşdik, emma munuň haçan boljagy ukrainleriň kararyna baglydyr”.
Katrin Aşton sişenbe güni Kiýewe sapar edýär. Aştona salgylanylyp habar berlişine görä, Ýewropa Bilelşigi we ABŞ Ukraina ýardam bermek boýunça çäreleri maslahat edýärler.


text:
Täjigistanyň paýtagtyndan 200 km günortada ýerleşýän Kubodiýonyň Samandar Hudaýnazarow adyndaky obasynyň etniki türkmenleri eýýäm uzak ýyllardan bäri özlerini bu ýurtda ýat hasaplamaýarlar.
Olaryň ata-babalary geçen asyryň ortasynda Kremliň buýrugy boýunça jowzaly Wahş takyrlygyna göçürilipdirler. Türkmenler ýuwaş-ýuwaşdan "ýerli" halka öwrülipdirler. Ýöne geçen şeýle uzak ýyllara garamazdan, ol ýerdäki türkmenler öz däp-dessurlaryny we edim-gylymlaryny gowy saklamagy başarypdyrlar.
Owal Teşiktoş (Deşikdaş) diýip atlandyrylan ol obada häzir üç ýarym müňden gowrak etniki türkmen ýaşaýar. Ol ýerdäki türkmenleriň ýaşaýşy täjiklerden o diýen tapawutlanyp baranok. Ýöne türkmen gyzlary öz täjik boýdaşlaryndan diýseň tapawutlanýarlar. Sebäbi olar adata görä, halyçylyk hünärleriniň ähli tilsimlerini biläýmeli. Merjen Taňrygulyýewa 20 ýaşynda. Ýöne onuň dokan halylarynyň dabarasy paýtagta çenli baryp ýetipdir. Merjen hut haly sungaty bilen güzeran görýär. Ýerli bazarda türkmen dokama el halysyny 150 amerikan dollaryna barabar bahadan satyn alyp bolýar.
Merjeniň gürrüň bermegine görä, nepis haly sungaty türkmen zenanlarynyň durmuşynyň esasy bölegini düzýän el hünäri. Ýöne. häzirki döwürde halyçylyk sungatyndan ussatlyk bilen baş çykarýan gowy halyçy aňsat tapdyrmaýar. Türkmenler halyny we palasy ýüňden we pagtadan dokaýarlar. Olaryň boýaglaryny bolsa tanymal ussalar öz elleri bilen taýýarlaýarlar. Merjeniň aýtmagyna görä, türkmen halylarynyň klassyky reňkleri goýy gyzyl, gök we goňur. Haly nagyşlary göýä diýersiň biziň eramyzdan owal 4-nji asyrda keramiki gap-gaçlaryň ýüzüne çekilen gadymy nagyşlaryň gaýtalanýan görnüşleri ýaly.
Hut haly hünärmenligi Merjeniň Atahan atly ýerli bir ýaş ýigit bilen tanyşmagyna sebäp bolupdyr. Häzir olar ýylyň ahyrynda tutjak durmuş toýlaryna taýýarlyk görýärler. Atahan gelni bilen eşretli durmuşda ýaşamak üçin uzak ýurtda, ýagny Russiýada işleýär. Merjen bolsa öz öýünde toýa çenli iň owadan ullakan halysyny dokap gutarmak üçin jan edýär.
Merjeniň gyz jigisi Zarrina bolsa ýerli mekdepde bilim alýar. Ol hem öz maňlaýyna ýazylan ýigidiň daşary ýurtlarda işleýän zähmet migranty däl-de, eýse lukman bolmagyny arzuw edýär. Kubodiýonda ekerançylyk hem pagta bilen meşgullanmakdan başga hiç hili iş ýok diýen ýaly. Şonuň üçinem erkek adamlaryň köpüsi Orsýetde zähmet migranty bolup işleýärler.
Samandar Hudaýnazarow adyndaky obanyň ýaşaýjysy Jahan Kulyýewanyň gürrüň bermegine görä, indi häzirki döwürde türkmenleriň däp-dessurlary we edim-gylymlary täjikler we özbekler bilen kän aratapawut etmeýär. Türkmenler öz öýlerinde ene dilinde gepleşýärler. Olaryň çagalary bolsa käte türkmençe, käte-de täjikçäni gatyp-garyp gepleşýärler. Obada türkmen mekdebi ýok. Şonuň üçinem türkmen çagalar ýa täjik mekdebine ýa-da özbek mekdebine gitmeli bolýarlar.
Ol ýerdäki türkmenler öz ata Watany barada diňe telegepleşiklerden duşünje alýarlar we olaryň hemmesi Türkmenistana baryp görmegiň arzuwynda. Aslynda ol ýerdäki türkmen ýaşlary Täjigistany öz ata Watany hsaplaýarlar. Sebäbi olar hut şol ýerde doglan we önüp-ösen. Olaryň hemmesi diýen ýaly täjikçe suw ýaly gepleýärler. Şonuň üçinem olary ýerlilerden tapawutlandyrmak o diýen aňsat hem däl.


text:
Peýda bolan bimöçber maliýe dokumentleri Birleşen Ştatlaryň Söwda departamentiniň sekretary Wilbur Rossuň Orsýetiň prezidenti Wladimir Putiniň adamlarynyň gözegçiligindäki bir kompaniýa bilen gatnaşyk saklan bir firmadaky maýa goýumlaryny äşgär edýär.
Şeýle-de, “Deňewçi žurnalistleriň halkara konsorsiumy”, ýagny “ICIJ” tarapyndan 5-nji noýabrda “Behiştiň kagyzlary” atlandyrylyp çap edilen dokumentlerde Orsýetde döwletiň gözegçiligindäki “Gazprom” bilen “VTB” bankyň hem Birleşen Ştatlardaky tehnologiýa firmalaryna köp mukdarda pul geçirendigi jemgyýetçilige aýan edilýär.
Başga zatlar bilen bir hatarda, syzan kagyzlar Britaniýanyň şa zenany Ýelizaweta II-niň hem ofşor, ýagny salgytdan azat maýa goýumlaryny paş edýär.
Düýbi Birleşen Ştatlarda ýerleşýän “Deňewçi žurnalistleriň halkara konsorsiumy” 2016-njy ýylda “Panama kagyzlary” atlandyrlan dokumentleri hem çap edip, Panamada ýerleşýän bir hukuk firmasynyň resmi kagyzlarynda köp sanly dünýä liderleriniň hem-de gurply adamlaryň ofşor hasaplary baradaky maglumatlar paş edilipdi.
“Behiştiň kagyzlaryndaky” materiallar iki sany ofşor üpjünçisinden we 19 sany salgyt bukalgasy hasaba goýlan bir kompaniýadan alnypdyr. Maglumatlary Germaniýada çap edilýän “Sueddeutsche Zeitung” gazeti ele geçirip, olary “Deňewçi žurnalistleriň halkara konsorsiumy” öz hyzmatdaşlary, şol sanda The Guardian, the BBC, The New York Times we beýleki käbir habar agentlikleri bilen paýlaşyp seljeripdir.
Ross we şa zenany Ýelizaweta 13.4 million faýlyň içinden seljerilen ilkinji maglumatlar toplumynda öňe saýlanýan meşhur adamlardyr. Eýsem bularyň bikanun hereketlere baş goşup goşmandygyny görkezýän alamatlar bolmasa-da, Rossyň rus bähbitleri bilen ilteşigi Birleşen Ştatlaryň prezidenti Donald Trampyň administrasiýasynyň häzirki wagtda ýüzbe-ýüz bolýan aýyplamalarynyň içgin öwrenilmeginiň badynyň güýçlendirilmegine we bähbit çaknyşygy baradaky jikme-jik soraglaryň berilmegine ýol açyp biler.
Birleşen Ştatlarda 2016-njy ýylda geçirilen prezidentlik saýlawlarynda Moskwanyň gatyşygyny we Trampyň ýaranlarynyň Orsýet bilen dildüwşükli gizlin hyzmatdaşlygyny öwrenýän derňewleriň fonunda Trampyň adamlary bilen Orsýetiň arasyndaky potensial gatnaşyklar jikme-jik seljerilýär. ABŞ-yň prezidenti dildüwşikli hyzmatdaşlygyň bolandygyny ret edip, alnyp barylýan derňewleri “jadygöý awçylygy” atlandyryp gelýär.
“Behiştiň kagyzlarynda” milliarder Rossuň wezipe başyna geçensoň Putiniň adamlary bilen ilteşikli bir transport kompaniýasy bilen gatnaşyklary ýola goýandygy görkezilýär.
79 ýaşly Rossuň Orsýetiň “Sibur” atly energiýa firmasynyň gazyny daşaýan “Navigator Holdings” transport kompaniýasynda köp mukdarda goýumy bar.
The New York Times-yň habaryna görä, “Sibur” firmasyna Putiniň dosty we ady Orsýetiň Ukrainadaky gazaby sebäpli ABŞ-yň sanksiýa girizen adamlarynyň sanawynda agzalýan Gennadi Timçenko, şeýle-de Putiniň giýewisi Kiril Şamalow şäriklik edýär.
Rossuň hususy firmasy bolsa “Navigator-yň” iň uly paýdarydyr.
Haçan-da fewral aýynda wezipä geçende Rossuň agzalýan firmadaky şahsy paýy azaldyldy. Muňa garamazdan, onuň ABŞ-yň hökümetine beren maglumatlarynda Rossuň agzalýan firmada 2 million dollar bilen 10 million dollar aralygynda paýynyň bardygy görkezilýär.
Rossuň Navigator-daky paýy Kaýman adalarynda ýerleşýän çylşyrymly kompaniýalar toplumunda saklanýar diýip, The New York Times habar berýär.
Söwda departamentiniň metbugat wekili Jeýms Rokas (James Rockas) Navigator-yň jemgyýetçilige açyk söwda kompaniýasy Sibur bilen hyzmatdaşlyk etmek kararyna Rossuň goşulmandygyny, Siburyň ne şol wagty ne-de häzir sanksiýa sanawyna girizilendigini aýtdy.
“Munuň üstesine-de, Ross kagyzlarda aýdylýan Sibur-yň paýdarlary bilen şu wagta çenli asla duşuşmady we olaryň gatnaşyklary barada hiç zat bilmeýärdi” diýip, ol sözüniň üstüni ýetirdi.
Orsýet bilen bagly beýleki bir paş edişlikde, Silikon jülgesindäki tehnologiýa kompaniýalarynyň belli maýadarlaryndan rus raýaty Ýuri Milneriň Orsýetiň döwlet gözegçiligindäki VTB Bankyndan 191 million amerikan dollaryny alyp, ony Twitter-e geçirendigini ICIJ habar berýär. Orsýetiň syýasy taýdan strategik geleşiklerde ulanýan VTB bankynyň geçirimlerdäki gatyşygy salgytdan azat araçy ofşor kompaniýalarynyň labirintleri arkaly garjaşdyrylypdyr.
Şeýle-de, dokumentler Orsýetiň döwlete degişli tebigy gaz kompaniýasy Gazpromyň maliýe şahamçalarynyň biri Milner bilen ilteşikli kompaniýada maýa goýan bir araçy korporasiýa pul goýberip, feýsbugyň 2012-nji ýylda geçiren jemgyýetçilik teklibiniň öňýany bu sosial ulgamyň aksiýalarynda takmynan 1 milliard amerikan dollaryny saklapdyr.
Millner ICIJ bilen gürrüňdeşlikde öz geleşiklerinde Gazpromyň “Gazprom Investholding” atly şahamçasynyň gatyşandygyndan bihabardygyny aýtdy.
ABŞ-yň aňtaw resmileriniň Wladimir Putin Birleşen Ştatlaryň saýlaw sistemasyny ynamdan gaçyryp, Trampa kömek etmek bilen bir hatarda demokrat dalaşgär Hillari Klintona zyýan ýetirmek üçin kampaniýa ýöretmegi buýruk berdi diýmekleri bilen bagly ABŞ-da alnyp barylýan derňewlerde feýsbuk, twitter we beýleki sosial ulgamlarda Orsýetiň goldamagynda peýda bolan agyz alardyjy syýasy mahabatlar we toslama habarlar aýratyn üns merkezinde.
Milneriň ýa-da onuň kompaniýalarynyň Orsýetiň saýlawlara gatyşygy diýilýän mesele bilen baglydygyny görkezýän alamat ýok, üstesine-de Milner özüniň maýa goýumlarynyň syýasata dahylynyň ýokdugyny aýdýar.
“Behiştiň kagyzlarynda” aýdylmagyna görä Milner Trampyň giýewisi Jared Kuşneriň esaslandyran “Cadre” atly gozgalmaýan emläk fonduna golaýda 850 müň amerikan dollar möçberinde pul geçiripdir diýip, ICIJ habar berýär.
Şeýle-de, BBC-niň habarynda Kreml bilen gatnaşykly tütjar Alişer Usmanowyň pul ýuwmak çärelerine garşy jogapkärçilikleri öz üstüne alan bir kompaniýada gizlin paýynyň bolan bolmagynyň ahmaldygy syzan dokumentlere salgylanylyp, habar berilýär.
Usmanowyň “Bridgewaters” kompaniýasynyň müşderisidigini, eger-de ol şol bir wagtyň özünde bu kompaniýanyň eýeçiliginde gatanjy bar bolsa onda bu ýagdaýyň “bähbitleriň çaknyşygyna” gabat gelmeýändigini BBC habar berdi. Habarda “Bridgewaters” bilen Usmanowyň agzalýan kompaniýanyň Orsýetiň eýeçiligindedigini ýa-da oňa gözegçilik edýändigini ret edendikleri aýdylýar.
Bu aralykda, dokumentlerde Lankasteriň gersoglugyndaky Bermuda we Kaýman adalaryndaky fondlara şa zenany Ýelizawetanyň millionlarça dollar şahsy maýa goýumlaryny geçirendigi görkezilýär. Agzalýan fondlar şa zenanynyň 650 million dollarlyk şahsy emläginiň girdeji we beýleki goýum geleşiklerine gözegçiligi üpjün edýär.
Synçylar onuň bikanun hereketlerine ýa-da salgytdan gaçandygyna yşarat edýän alamatlaryň göze ilmeýändigine ünsi çekseler-de, şa zenany Britaniýanyň içinde däl-de ofşor, ýagny salgytdan azat kompaniýalarda pul saklamakda tankyt edilmegi mümkin.


text:
Bu barada Russiýanyň Interfaks habar gullugy maglumat berýär.
“Biziň duşuşygymyzyň dowamynda, türkmen prezidenti gaz meseleleri boýunça gepleşikleriň barşyndan kanagatlanýandygyny aýtdy. Gepleşikler täze, uzak möhletli we giň gerimli ylalaşyklary göz öňünde tutýar” diýip, Lawrow aýtdy.
Iki ýurduň arasyndaky hökümetara söwda-ykdysady komissiýanyň geçirjek duşuşygynda ikitaraplaýyn nebitgaz hyzmatdaşlygy ara alnyp maslahatlaşylar. Duşugyň geçiriljek wagty bilelikde kesgitlener diýip, Lawrow aýtdy.
Ol Gazprom bilen Türkmenistanyň hökümetiniň arasynda türkmen gazyny Russiýa ibermek boýunça gepleşikleriň dowam edýändigini belledi.
“Men şuny aýdyp bilerin, ýagny türkmen prezidenti biziň gatnaşyklarymyza baha berende Gazprom bilen geçirilýän gepleşikleri makullady. Gepleşikler dowam edýär” diýip, Interfaks Lawrowyň sözlerini getirdi.
Prezident Berdimuhamedow bilen geçiren duşuşgyndan soň Lawrow Türkmenistanyň daşary işler ministri Reşit Meredow bilen duşuşdy.
Meredow türkmen prezidenti bilen rus daşary işler ministriniň arasynda “örän gowy duşuşygyň” geçirilendigini aýtdy.
“Prezident Russiýa bilen Türkmenistanyň strategiki hyzmatdaşdygyny nygtady” diýip, Meredowyň sözleri Interfaksda sitirlendi.
Lawrow žurnalistleriň öňünde eden çykyşynda duşuşykda ara alnyp maslahatlaşylan beýleki käbir meseleler bilen bir hatarda bilim we medeniýet pudgaynda rus-türkmen gatnaşyklarynyň ýagdaýyna-da ünsi çekdi.
Ol häzirki wagtda 30 müňden gowrak türkmen studentiniň Russiýa Federasiýasynyň ýokary okuw jaýlarynda bilim alýandygyny aýtdy. Şeýle-de, ol prezident Berdimuhamedowyň Türkmenistanda rus diline aýratyn ähmiýet berýändigini, Aşgatabatda ýerleşýän Puşkin adyndaky rus-türkmen mekdebiniň ýurduň iň göreldeli bilim ojaklarynyň hataryndadygyny aýtdy.
Russiýa 2016-njy ýylyň 1-nji ýanwaryndan başlap türkmen gazyny satyn almagy bes edipdi.
“Gazprom” açyk paýdarlar jemgyýetiniň başlygy Alekseý Miller 2018-nji ýylyň 9-njy oktýabrynda we 28-nji noýabrynda yzly-yzyna iki gezek Aşgabada sapar edip türkmen prezidenti bilen duşuşdy.
Şonda peýda bolan metbugat habarlarynda Russiýanyň 2019-njy ýylyň 1-nji ýanwaryndan başlap türkmen gazyny täzeden import edip başlajakdygy aýdyldy.
Türkmen metbugaty bu duşuşyklarda türkmen gazynyň Russiýa ekport edilmeginiň täzeden ýola goýulmagynyň maslahat edilendigini habar beripdi.
“Biz ýakyn geljekde, ýagny 2019-njy 1-nji ýanwaryndan başlap “Gazpromyň” türkmen gazyny satyn alyp başlamagy ugrunda gepleşikleri geçirýäris” diýip, Milleriň sözleri metbugatda getirildi.
Ýöne, resmi maglumatlara görä, Türkmenistan bilen Russiýanyň arasyndaky gaz söwdasy heniz täzeden dikeldilmedi.
Sergeý Lawrow regiona sapar etmezden ozal, 1-nji fewralda Merkezi Aziýa ýurtlarynyň Moskwadaky missiýalarynyň ýolbaşçylary bilen duşuşdy.
Ol 6-njy fewralda Aşgabada eden saparyndan ozal 5-nji fewralda Duşenbä, 4-nji fewralda Bişkege sapar etdi.
Lawrowyň Gyrgyzystana, Täjigistana we Türkmenistana edýän sapary Birleşen Ştatlaryň ýörite wekiliniň Owganystan boýunça Talyban bilen Dohada geçiren parahatçylyk gepleşikleriniň yzýanyna gabat gelýär.


text:
Italiýanyň Padua University tarapyndan bakalawr we magistratura derejeleri üçin talyp haklary
Maksatnamanyň doly ady: Padua International Excellence Scholarship Programme
Padua uniwersiteti Padua şäherinde bakalawr ýa-da magistr derejesini iňlis dilinde okamak isleýän zehinli talyplara talyp haklaryny hödürleýär. Talyp hakyny diňe üstünlikleri we akademiki görkezijileri ýokary bolan dalaşgärler alyp bilerler. Şeýle-de hem üstünlik gazananlara, birnäçe çärede uniwersitetiň wekilçiligini etmegi wada bererler.
Talyp hakynyň mukdary: ýylda 8000 ýewro. Talyplaryň her ýyl tölemeli ýeke-täk mukdary sebitleýin salgyt tölegi we marca da bollo.
Dowamlylygy:
- Magistr derejesi üçin 2 ýyl;
- bakalawr derejesi üçin 3 ýyl.
Kriteriýalar:
- Padua uniwersitetinden bakalawr ýa-da magistr derejeleriniň birinde okamak isleýän dünýäniň dürli künjeklerinden zehinli daşary ýurtly talyplar. https://www.unipd.it/en/english-degrees
- Italiýanyň raýaty bolmaly däl (goşa raýatlykda italiýa raýatlygy bolup biler);
- Italýan däl daşary ýurt orta mekdebinden şahadatnama (bakalawr derejesi üçin) ýa-da italýan däl bakalawr derejesiniň diplomy (magistr derejesi üçin);
- Italiýada ýaşamaýan;
- Ýokardaky programmalaryň birine ýa-da birnäçesine gatnaşmak üçin arzaňyzy tabşyryň (umuman 3 programma tabşyryp bilersiňiz).
Saýlanan okuw meýilnamasyna ýüz tutmak üçin talap edilýänlerden başga aýratyn arzany ýa-da goşmaça resminamalary tabşyrmagyň zerurlygy ýok.
Saýlaw kriteriýalary: dalaşgärler akademiki, akademiki hil we öňki okuw netijelerine görä saýlanýarlar.
Saýlaw netijeleri:
Ähli netijeler www.unipd.it/en/assessement-results web sahypasynda aşakdaky tertip laýyklykda çap ediler:
• 2021-nji ýylyň mart aýynyň 10-dan – açyk giriş bilim maksatnamalary üçin (tabşyryş möhleti: 2020-nji ýylyň noýabr aýynyň 2-den – 2021-nji ýylyň fewral aýynyň 2-ne çenli);
• 2021-nji ýylyň aprel aýynyň 8-den – çäkli ygtyýarly bilim programmalary üçin (tabşyryş möhleti: 2021-nji ýylyň ýanwar aýynyň 7-den – mart aýynyň 7-ne çenli);
• IMAT synagynyň netijeleri çap edilenden soň – lukmançylykda we hirurgiýada.
Size Padua International Excellence Fellowship hödürlenýän bolsa, kabul etmegiň tertibi we möhleti bilen Padua International Excellence Fellowship teklibini alarsyňyz. Talyp hakyny gazanmal üçin başga grantlar bolmaly däl. Padua geleniňizden soň talyp hakynyň ilkinji bölümini alarsyňyz. Talyp hakyny almak üçin şertler arza çagyryşynda jikme-jik görkezilýär.
Töleg tertibi: talyp haky anketa habarnamasynda görkezilen talaplara laýyk gelenden soň her okuw ýyly üçin 4000 funt sterling mukdarynda iki bölekde tölener.
Maglumat: Global Engagement Office – kabul ediş topary: international.admission@unipd.it
Web-sahypasy: https://www.unipd.it/en/scholarships


text:
Sizi Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe «Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» diýlip yglan edilen ýylda hem-de mukaddes Garaşsyzlygymyzyň 30 ýyllyk şanly baýramynyň uly dabara bilen toýlanan ýylynda giňden bellenilip geçilýän Senagat işgärleriniň güni bilen tüýs ýürekden gutlaýaryn. Size berk jan saglyk, uzak ömür, Garaşsyz Watanymyzyň milli ykdysadyýetini ösdürmek, ýurdumyzy senagat taýdan ösen döwletleriň hataryna goşmak ugrunda alyp barýan işleriňizde uly üstünlikleri arzuw edýärin.
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow sanly ulgam arkaly Ministrler Kabinetiniň nobatdaky mejlisini geçirdi. Onda döwlet durmuşyna degişli möhüm meseleler ara alnyp maslahatlaşyldy, resminamalaryň taýýarlanan taslamalaryna seredildi.
Ilki bilen, Belarus Respublikasynyň ýolbaşçylaryna şu mejlisi gurandygy üçin minnetdarlyk bildirmäge rugsat ediň!
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň döwlet Baştutanlarynyň Geňeşiniň onlaýn tertipde geçirilen mejlisine gatnaşdy.
Hytaý Halk Respublikasynyň döredilmeginiň 72 ýyllygy mynasybetli iberen gutlag hatyňyz üçin tüýs ýürekden hoşallygymy beýan edýärin.
Ilki bilen, onuň Alyhezreti, Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy jenap Si Szinpine hem-de onuň Alyhezreti, Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Sekretary jenap Antoniu Guterrişe Durnukly ulag ulgamy boýunça ikinji ählumumy maslahatyň işine gatnaşmaga çakylyk üçin tüýs ýürekden minnetdarlyk bildirmäge rugsat ediň!
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy Si Szinpiniň çakylygy boýunça Birleşen Milletler Guramasynyň Durnukly ulag ulgamy boýunça ikinji ählumumy maslahatyna onlaýn tertipde gatnaşdy. Bu maslahat şu gün HHR-iň paýtagty Pekin şäherinde öz işine başlady.
2021-nji ýylyň 14 — 16-njy oktýabry aralygynda Hytaýyň Hökümeti Pekinde BMG-niň “Durnukly ulag, durnukly ösüş” atly ikinji ählumumy maslahatyny utgaşykly tertipde geçirer. Maslahatyň açylyş dabarasy 14-nji oktýabrda bolar.
Şu gün Türkmenistanyň Prezidenti, Türkmenistanyň Milli Geňeşiniň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedow bu düzümiň mejlisini geçirdi, ol düzümiň öňünde goýlan ileri tutulýan wezipelere bagyşlanyp, onda degişli guramaçylyk meseleleriniň hem birnäçesine garaldy.
Şu gün Türkmenistanyň wekiliýeti Milli Geňeşiň Mejlisiniň Başlygynyň ýolbaşçylygynda Russiýa Federasiýasynyň Federal Ýygnagynyň Federasiýa Geňeşiniň we GDA gatnaşyjy döwletleriň Parlamentara Assambleýasynyň gatnaşmagynda guralan III Ýewraziýa zenanlar forumynyň işine gatnaşdy. Gibrid görnüşde geçirilen duşuşygyň esasy mowzugy “Zenanlar: täze döwürdäki ählumumy wezipe” diýlip atlandyryldy.


text:
Adobe Acrobat file (.pdf, 1Mb)
MAZMUNY
Esenow P., Durikow M. Türkmenistanda ýer baýlyklary barada milli derejede ileri tutulýan ugurlar
Akmyradow M.K., Ballyýew B., Eýeberdiýew B. Klimatyň üýtgemegi boýunça dünýä problemasynyň çözülmegine Türkmenistanyň goşandy
Rafikow W.A. Özbegistanyň gurak zonasynyň çölleşmek kartasy barada
Şodiýew S.R., Çembarisow E.I. Günorta-Günbatar Özbegistanyň zeýakaba-zeýkeş suwlary
Týumenew S.D. Gazagystanda ýerasty suwlar bilen suwarmagyň geljegi
Rejepbaýew K., Hangulyýew E. Takyrlarda däne we bakja ekinleriniň ösdürilip ýetişdirilişi
Alibekow L.A., Alibekowa S.L. Samarkandyň şäher hökmünde kemala gelmeginde we ösmeginde geografik faktoryň ähmiýeti
Söýünowa O.A. Türkmenistanda ekologik maksatly telekeçiligiň ösüşi
Şammakow S. Türkmenistanyň Gyzyl kitabyna girizilen süýrenijileriň häzirki ýagdaýy
Öwezmuhammedow A. Göklorsuň gemogregarinleriniň arealy we taksonomik statusy
ARAL WE ONUŇ PROBLEMALARY
Şerimbetow S.G. Aral deňziniň guran düýbüniň florasynyň migrasiýasy hakynda
Matjanowa H.K. Aral deňziniň guran düýbüniň depe çägelerindäki gandymyň we seliniň görnüşleri
Atalyýew K., Saparow O.B. Aral deňziniň basseýninde serhedüsti zeýkeş suwlaryny dolandyrmak
GYSGA HABARLAR
Sabitowa N.L., Juraýewa M.R. Fergana jülgesiniň günorta-günbatar böleginiň arzyk topraklary
Gurbanow J., Wlasenko G.P. Türkmenistanyň florasynda kasatikler ýa-da irisler
Pençukowskaýa T.I. Hindi ýer alakasynyň iýmitlenmäge dahylsyz gemrijilik ýagdaýy
Ataýew Ç.A. Türkmenistanyň ýerde-suwda ýaşaýanlarynyň we süýrenijileriniň käbir görnüşleriniň ýaýraýşy we ekologiýasy boýunça täze maglumatlar
Gökbatyrowa O.A., Şamyradowa M.Ç., Below A.Ýu. Merkezi Köpetdagda kepjebaşyň sany dogrusynda käbir maglumatlar
Weýsow S.K., Hamraýew G.O., Annaýewa G.N. Garagumda hatarlaýyn in×ener desgalarynyň taslamasyny düzmegiň we olary goramagyň usullary
ÄURNALYŇ 40-ÝYLLYGYNA
Türkmenistanyň Tebigaty goramak ministri M.K.Akmyradowyň gutlagy
Russiýa Ylymlar akademiýasynyň Geografiýa institutynyň direktory, «Russiýa Ylymlar akademiýasynyň habarlary, geografiýa seriýasy» ×urnalynyň baş redaktory, akademik W.M.Kotlýakowyň gutlagy
Çiçagow W.P. «Çölleri özleşdirmegiň problemalary» halkara ylmy-amaly ×urnaly 40 ýaşady
YLMYŇ ÝITGILERI
Marlen Pataýewiç Aranbaýew (19362007)
«Çölleri özleşdirmegiň problemalary» ×urnalynda 2007-nji ýylda çap edilen makalalaryň görkezgiji


text:
Afrinde Bombaly Hüjüm Guraldy
Hüjümde asuda ilatdan 3 adam ýogaldy, 10 adam hem ýaralandy.
Siriýanyň Afrin welaýatynda, ekstremist terror guramasy PKK/ÝPG tarapyndan guralan bombaly hüjümde asuda ilatdan 3 adam ýogaldy.
Afrinde günorta wagty PKK/ÝPG tarapyndan goýlan bomba ýüklenen ulag ýaryldy.
Hüjümde asuda ilatdan 3 adam ýogaldy, 10 adam hem ýaralandy.
Ýaralananlar golaýdaky hassahanalarda bejergi astyna alyndy.
Terror guramasy PKK/ÝPG tarapyndan ozal hem Afrinde terr...
-
19.10.2021
-
19.10.2021
-
-
-


text:
azathabar.com ÜÇIN TEHNIKI KÖMEK
Siziň sahypaňyzda radiony nädip diňläp bilerin?
Websahypamyzda media çalyjylaryň aglaba köpüsi işleýär. Kompýuteriňiziň konfigurasiýasyna bagly bolmak bilen, biziň MP3 faýllarymyzy dogry sazlanan çalyjylaryň aglaba köpüsi arkaly diňläp bilersiňiz.
Eger kompýuteriňizde Windows ulgamyny ulanýan bolsaňyz, Windows Player çalyjysynyň awtomatiki usulda sazlanan bolmagy mümkin. Windows Media Player çalyjysynyň 9-njy we soňkraky görnüşlerini ulanmagy maslahat berýäris.
Eger siz Real Player çalyjysyny ulanýan bolsaňyz, onda onuň 10-njy we soňraky görnüşlerini ulanmagy maslahat berýäris.
Eger diňlemek üçin size çalyjy gerek bolsa, Real Player ýa-da Windows Media Player’i degişli sahypalardan kompýuteriňize salyp bilersiňiz. Çalyjylary kompýuteriňize salmak üçin şol sahypalardaky düzgünleri ýerine ýetiriň.
Saýlan çelgimdäki audio işlemedik ýagdaýynda näme edip bilerin?
Eger audio çalyjyňyz döwrebap bolup, onuň ýeterlik diapazon geçiriji bilen baglanyşygy bar bolsa, onda siz howpsuzlyk parametrleriňizi medianyň aýlanyşygyny ýola goýmak üçin üýtgedip bilersiňiz. Gynansak-da, şular ýaly meseleleri her ýagdaýyň diňe öz şertlerine görä çözmek mümkin. Eger iş ýeriňizde bolsaňyz, ýa-da internet-kafede diňlemek isleseňiz, onda kömek üçin tehniki administratora ýüz tutup bilersiňiz.
Browzerleriň haýsysy goldanylýar?
RFE/RL.org browzerleriň aglaba köpüsini goldaýar, emma sahypamyz Internet Explorer 7.x we Mozilla Firefox 1.x ya-da 2.x üçin sazlanan.
RFE/RL’i nädip öz baş sahypam edinip bilerin?
Windows - Internet Explorer 6 we onuň soňraky görnüşlerini ulanýanlar üçin:
- "Tools" menýusyny aç we "Internet Options" belligini saýla,
- “General” düwmesinde öňden bellenen bolmaly,
- Ýokarky bölekde “Home Page” bölümi görünmeli,
- “Address” diýen ýere www.azathabar.com salgysyny ýaz,
- Penjiräniň aşagynda ýerleşdirilen "Ok" düwmesine bas.
Windows - Firefox 2.x-i ulanýanlar üçin:
- "Tools" menýusyny aç we "Options" belligini saýla,
- "Main" düwmesini saýla,
- "Home Page" diýen ýere www.azathabar.com salgysyny ýaz,
- Penjiräniň aşak tarapyndaky "Ok" düwmesine bas.
MacOS X - Firefox 2.x-i ulanýanlar üçin:
- "Tools" menýusyny aç we "Options" belligini saýla,
- "Main" düwmesini saýla,
- "Home Page" diýen ýere www.azathabar.com salgysyny ýaz,
- Penjiräniň aşak tarapyndaky "Ok" düwmesine bas.
Eger onda-da problema çözülmese, bizden kömek soramak üçin email ýazyň.


text:
Saglygy goraýyş ministrligi lukmançylyk enjamlary satyn almak boýunça tender yglan edýär
Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi aşakdaky lotlarda görkezilen harytlary satyn almak boýunça bäsleşik yglan edýär:
Lot № 44 — «Lukmançylyk enjamlary» önümçilik birleşigi üçin lukmançylyk enjamlaryny we sarp ediş serişdelerini satyn almak;
Lot № 45 — Türkmenistanyň Içeri işler ministrliginiň Saglygy goraýyş edaralary üçin lukmançylyk enjamlaryny satyn almak.
Bäsleşige gatnaşmak üçin ýazuw görnüşindäki arzany tabşyryp, resminamalar toplumyny almaly.
Pul serişdelerini geçirmek üçin hasap arza tabşyrylanda berilýär.
Bäsleşik boýunça teklipler 05.10.2021ý.senesine çenli Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrliginiň binasynda kabul edilýär.
Habarlaşmak üçin telefon belgisi: 40-04-79.
Adres: Türkmenistan, Aşgabat ş., Arçabil şaýoly 20.
Çeşme: metbugat. gov.tm.


text:
Mustapa IV
Höküm sürdi: 29 Maý 1807 – 28 Iýul 1808
Özünden öň Selim III
Özünden soň: Mahmyt II Osmanly
Aýallary: Saýýara hatyn, Dilpezir hatyn, Şewkinur hatyn.
Gyzy: Esma Soltan
Hökümdalygy: Osmanly hökümdarlygy
Kakasy: Abdulhamid I
Ejesi: Nukhet Seda hanym [1]
Doguldy: 8 Sentýabr 1779 Stambul
Öldi: 17 Noýabr 1808 (29 ýaşynda) Stambul
Depin edildi: 18 Noýabr 1808. Abdulhamit I Türbesinde.
Dini: Yslam
Doly ady: Mustapa Hany Rabi bin Abdulhamid Han El-Muzaffer Hemişe.
Mustapa IV 29-njy Osmanly patyşasydyr we 108-nji Yslam halyfydyr. Gabakçy Mustapanyň turuzan pitnesi sebäpli tagtdan indirilen agasy Soltan Selim III iň ýerine 1807-nji ýylyň 29-njy Maý gününde tagta geçeninde 28 ýaşyndady. Soltanlygy döwründe Hökümdarlyk içki gapma-garşylyklar bilen ýüzbe-ýüz bolupdy.
Soltanlyk eden wagtlaryndaky ýagdaýlar[düzet | çeşmäni düzet]
Soltan Mustapa IV özboluşly tebigata eýe adamdy. Kakasy Abdulhamit I öleninde 10 ýaşynda bolan patyşa Seliň III iň höküm süren wagtlary saraýda özbaşyna bolup ýaşaýardy. Emma Gabakçy Mustapanyň(Kabakçı Mustafa) çykaran pitnesi netijesinde Selim III iň tagtdan indirilmegine göz ýummagy, bilmediksiremegi hemmelere üsti açylmadyk syr bolup galdy. Bary-ýogy 14 aýa çeken soltanlygynda Selim III iň gurduran günbatarlaşma düzgünini ara-alyp maslahatlaşylýan Nyzamy Jedit binasyny 1807-nji ýylyň Iýunyň 1-ne ýykyldy[2]. Mustapa IV iň tagta çykmagy bilen imperiýanyň merkezi böleginde çökgünçilik bolup geçdi[3]. Döwlet dolandyryjylygynda ýokarky gatlakdakylar öldürilýär. Selim III iň egindeşleri Ahmet Muhtar beg, Jenap Umury Bahriýe Nazyry Hajy Ybraýym, Jenap Syr Katibi Ahmet Faiz dagylar öldürilen adamlaryň arasynda-dy. Nyzamy Jedit ýygnanyşygy dargadyldy. Käbirleri Stmabuldan gaçsa, käbirleri tussag edilip jezalandyryldy. Şol wakalaryň yz ýany Soltan Selim III iň tagtdan inmegine sebäp bolan Gabakçy Mustapa we pitneçileriň beýleki başbozarlary döwlet ýolbaşçylygyndaky esasy wezipelere geçirilýärdi. Gabakçy Mustapa Rum ili galalaryna, Nazyry we agasy Baýburtly Süleýman bolsa Tersanaýy Amire Sanjak serkerdesi boldy. Osmanly döwlet bu pitneden soňra Ýanyçarlaryň arkasynda durmady[4]. Osmanly taryhynda ilkinji gezek öň görlüp eşdilmedik şertnama baglaşyldy[5]. Şertnama görä gozgalaňda öň hatarda bolan Ýanyçara agalara we ýamaklara hiç hili jeza berilmezligine, pitnäniň sebäbiniň soralmazlygyna we onuň jogaby hökmünde aýaga galyp garşy çykmazlygyna borçly edildi[6]. Gozgalaňdan soňra Soltan Selim III egindeşi Älemdar Mustapa Paşşa sygynýar. Alemdar Mustapa Paşşa 1806-1812-nji ýyllarda Osmanly-Rus söweşi gidip durka uly gahrymançylygy görkezen Osmanly.patyşasy bolupdyr. Soltan Mustapa IV tagtdan agdaryp Mahmyt II iň yerine geçmeginde aýgytly rol oýnady.
Älemdar Mustapa Paşşanyň Stambula gelmegi[düzet | çeşmäni düzet]
Älemdar Mustapa Paşşa we egindeşleri Selim III ni täzeden tagtda oturtmak üçin plan düzmäge başladylar. Soňra 16.000 adamlyk goşun bilen Stambula ýönelen Älemdar Mustapa Paşşa, Hajy Aly Agany Stambula ugradyp Gabakçy Mustapany öldürtdi (19. Iýul. 1808) Goşuny bilen birlikde Stambula gelen Älemdar Mustapa Paşşa birnäçe pitneçileri öldürdip Babyala geldi. Jenap Arifi (Arapzada) şeýhulyslam edip belläp soňra saraýa dolandy. Soltan Mustapa IV Älemdar Mustapa Paşşanyň Selim III i patyşa bellemek üçin gelendigini aýdan Şeýhulyslamy kowdy we jigsi Şazada Mahmyt II We Selim III öldürilmegini emr etdi. Soltan Selim III ölüme höküm edildi. Şyhzada Mahmyt bolsa hyzmatkärleriniň kömegi bilen saraýyň gizlin gaçybatalgasyndan gaçdy. Älemdar Mustapa Paşşa Soltan Mustapa IV ni tagtdan indirip ýerine Soltan Mahmyt II tagta getirdi. Soltan Mustapa II özûni tagta çykarylmagyna kömek eden Älemdar Mustapa Paşşany sadrazam edip belledi. Älemdar Mustapa Paşşanyň sadrazamlygy we Mahmyt II patyşalygynyň soňrasynda saraýda ýaşaýan Mustapa IV Ýanyçarlara onuň täzeden patyşa bellenmekligi üçin aýaga galanlarynda Soltan Mahmyt II niň emri bilen 1808-nji ýylyň 17-nji Noýabrynda öldürildi[7]. Kakasynyň Eminöňündäki Türbesine depin edildi. Birehimleriň eden haýynlyklary sebäpli kyn günleri başyndan geçirmek bilen Soltan Mustapa IV Osmanly taryhyna girdi. Ol Osmanly taryhynda Soltam Myrat V den soň iň gysga aralykda höküm süren patyşalaryň biridir.
Öldürilmegi[düzet | çeşmäni düzet]
Mahmyt II Osmanly Ýanyçarlaryň ony täzeden tahta geçirmeklerinden endişelenen dogany Mustapa IV 1808-nji ýylyň 17-nji Noýabrynda bogduryp öldürtdi[8]. Maşgalasy: Mustapa IV iň 4 sany aýaly, ýekeje-de gyzy bolupdyr.
Aýallary[düzet | çeşmäni düzet]
1. Şewkinur Soltan [9]
2. Dilpezir Soltan [9]
3. Saýýara Soltan [9]
4. Peýkidil Soltan [9]
Gyzy[düzet | çeşmäni düzet]
1. Esma Soltan
Çeşme[düzet | çeşmäni düzet]
1. ^ Bahadyrogly, Ýowuz, Suratly Osmanly Taryhy, Nesil (Ottoman History with Illustrations, Nesil Publications),15th Ed., 2009, page 395, ISBN 978-975-269-299-2
2. ^ Sakaogly, 2005.s.449.
3. ^ Türk Taryhynyň Gurluşy Resmi sitesi Osmanly Patyşalary Sahypasy. Çykan wagty: 30.06.2011.
4. ^ Lamartine, 2005.s.419.
5. ^ T.J. Kultura we Turizm Baştutanlygy Resmi sitesi. Soltan Mustapa IV sahypasy. Çykan wagty:30.06.2011
6. ^ Finkel, 2007.s.372.
7. ^ Sakaogly, 2005.s.460.
8. ^ haber.mynet.com/osmanli-padisahlari-nasil-oldu-479363-foto-analiz-9
9. ^ a b c d Sakaogly, 2005.s.461.


text:
-
-
-
22:08
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Qazaqstan halqy Assambleıasynyń ókilderi Prezıdent Joldaýyn talqylady
NUR-SULTAN. QazAqparat – Elordada Qazaqstan halqy Assambleıasynyń QR Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń «Halyq birligi jáne júıeli reformalar - el órkendeýiniń berik negizi» atty Joldaýyn talqylaýǵa arnalǵan dóńgelek ústel ótti., dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Sharaǵa Assambleıa tóraǵasynyń orynbasary –Hatshylyq meńgerýshisi Marat Ázilhanov, QR Aqparat jáne áleýmettik damý vıtse-mınıstri Serik Egizbaev, Assambleıadan saılanǵan Parlament Májilisiniń depýtattary, respýblıkalyq jáne oblystyq etnomádenı birlestikter tóraǵalary, Assambleıanyń qoǵamdyq qurylymdarynyń ókilderi, «Jańǵyrý joly» QHA respýblıkalyq jastar qozǵalysynyń músheleri qatysty.
«Búgin biz Memleket basshysynyń «Halyq birligi jáne júıeli reformalar - el órkendeýiniń berik negizi» atty Qazaqstan halqyna Joldaýyn talqylaý úshin dóńgelek ústel ótkizip jatyrmyz. Bul dóńgelek ústelge Májilis depýttary men memlekettik organ ókilderinen bólek, mádenı birlekstikterdiń basshylary men ǵylymıı sarapshylar shaqyryldy. Jastar da bar. Óńirlerdiń bári onlaın rejımde qosylyp jatyr. Basty maqsat – Joldaýdyń negizgi basymdyqtary men qaǵıdattaryn talqylaý. Onyń ishinde, álbette, beıbitshilik pen kelisim saıasaty, halyq birligi, ultaralyq kelisim máselelerin talqylaý kózdelip otyr. Bul máselege Memleket basshysy Joldaýynda úlken taraý arnap, kóp máseleler kóterdi. Onyń ishinde jas býyndy tárbıeleý, memlekettik tildi damytý, ortaq qundylyqtardy dáripteý máseleleri qozǵaldy. Bizdiń Assambleıa músheleri, búkil etnomádenı birlestikterdiń ókilderi, basshylary osy jumysqa atsalysyp, sol qundylyqtarymyzdy ári qaraı dáriptep, qoǵamǵa engizýge atsalysa beredi», - dedi Marat Ázilhanov shara aldynda BAQ ókilderine bergen suhbatynda.
Jıyn qorytyndysy boıynsha, Qazaqstan halqy Assambleıasynyń músheleri men barlyq qurylymdary Prezıdent Joldaýyn túsindirý jáne iske asyrý jónindegi jumysqa qatysý úshin naqty sharalar ázirleıtin bolyp tarqasty.
- Rýhanı jańǵyrý: Qyzylorda oblysynyń tájirıbesi óńirlerge tanystyryldy
- Gúlshara Ábdiqalyqova áleýmettik sala qyzmetkerlerimen kezdesti
- Qazaqstanda múgedektigi bar adamdar jańa járdemaqy ala bastaıdy
- Alekseı Tsoı Atyraý oblysyndaǵy nysandardy aralady
- Uıǵyr mádenı ortalyǵy Penjim aýylynda tóbelesten jaraqat alǵan balaǵa kómektesýge ázir
- Almaty oblysyndaǵy jaǵdaı: Qazaqstan halqy Assambleıasy málimdeme jasady
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Garaşsyz hemişelik Bitarap Türkmenistan döwletimizde hormatly Prezidentimiziň saýlaw ulgamynyň işine ýakyndan ýardam bermegi netijesinde, ýurdumyzda saýlawlary guramaçylykly, kanuna we halkara kadalaryna laýyklykda geçirmegiň oňyn tejribeleri toplandy.
2014-nji ýylda döredilen uçastok saýlaw toparlarynyň bäş ýyllyk ygtyýarlyk möhletiniň tamamlanýandygy sebäpli, olar täzeden döredildi.
Türkmenistanyň Saýlaw kodeksine laýyklykda, uçastok saýlaw toparlaryny döretmek boýunça degişli işleri guramaçylykly amala aşyrmak üçin, Merkezi Saýlaw topary tarapyndan 2019-njy ýylyň 17-nji sentýabrynda çäreleriň meýilnamasy tassyklandy.
Uçastok saýlaw toparlary degişli etrap, şäher saýlaw toparlary tarapyndan 5-15 agzadan ybarat düzümde döredilýär. Zerur bolan halatlarda iň az sanda – üç agzadan ybarat düzümde hem döredilip bilner. Uçastok saýlaw toparynyň ygtyýarlyk möhleti bäş ýyldyr.
Türkmenistanyň Saýlaw kodeksiniň 18-nji maddasyna laýyklykda, uçastok saýlaw toparlarynyň düzümine wekiller Türkmenistanyň Demokratik partiýasynyň, Senagatçylar we telekeçiler partiýasynyň, Agrar partiýasynyň, şeýle-de jemgyýetçilik birleşikleriniň-Kärdeşler arkalaşyklarynyň, Zenanlar birleşiginin, Magtymguly adyndaky Ýaşlar guramasynyň ilkinji guramalary, şeýle hem raýatlaryň toparlary tarapyndan hödürlenildi.
Has takygy:
Türkmenistanyň Demokratik partiýasyndan 4831;
Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler partiýasyndan 367;
Türkmenistanyň Agrar partiýasyndan 1451;
Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklaryndan 4625;
Türkmenistanyň Magtymguly adyndaky Ýaşlar guramasyndan 2981;
Türkmenistanyň Zenanlar birleşiginden 1808;
Raýatlaryň toparlaryndan 1523.
Häzirki güne çenli ýurdumyzyň çäginde saýlawlarda ses bermegi geçirmek üçin, saýlaw uçastoklarynyň jemi sany 2568. Şol uçastok saýlaw toparlarynyň düzümine jemi 17586 sany wekil agzalyga hödürlendi. Şol sanda:
Ahal welaýatynda 364 saýlaw uçastogyna 2169 agza;
Balkan welaýatynda 272 saýlaw uçastogyna 1578 agza;
Daşoguz welaýatynda 523 saýlaw uçastogyna 3232 agza;
Lebap welaýatynda 559 saýlaw uçastogyna 3657 agza;
Mary welaýatynda 548 saýlaw uçastogyna 4125 agza;
Aşgabat şäherinde 302 saýlaw uçastogyna 2825 agza.
Saýlaw uçastoklarynyň köpüsi bilim edaralarynyň we beýleki edara-kärhanalaryň binalarynda ýerleşýär. Has takygy:
Ýokary okuw jaýlarynda 17 saýlaw uçastogy 181 agza;
Ýörite orta, hünärment mekdeplerinde 39 saýlaw uçastogy 361 agza;
Orta mekdeplerde 1499 saýlaw uçastogy 10691 agza;
Çagalar baglarynda 213 saýlaw uçastogy 1572 agza;
Medeniýet edaralarynda 175 saýlaw uçastogy 1148 agza;
Saglygy goraýyş edaralarynda 64 saýlaw uçastogy 449 agza;
Geňeşleriň edaralarynda 90 saýlaw uçastogy 526 agza;
Beýleki edara-kärhanalarda 471 saýlaw uçastogy 2658 agza.
Uçastok saýlaw toparlarynyň agzalarynyň 43,45 % zenanlardyr. Bilimi boýunça 52,05 % ýokary, 31,13 % ýörite orta, 16,82 % orta bilimli adamlardyr. Şeýle hem agzalaryň 75,53 % göteriminiň ýaşynyň 30-dan 50-ä çenlidigini bellemek ýerliklidir, munuň özi ýurdumyzyň jemgyýetçilik-syýasy durmuşyna täze nesliň goşulýandygynyň aýdyň mysalydyr. Täze saýlanylan agzalaryň arasynda milli ykdysadyýetimiziň senagat, ylym, bilim, saglygy goraýyş, medeniýet we sungat, durmuş üpjünçiligi, maliýe we ykdysadyýet pudaklarynda zähmet çekýän işbaşarjaň, guramaçy hünärmenler we oba hojalyk işgärleri bar. Şolaryň 60 % gowragy ylym, bilim ulgamynda işleýän raýatlarymyzdyr. Şeýle hem ýurdumyzda agzybir ýaşaýan, dürli milletleriň, has takygy: türkmen, azerbaýjan, buluç, başgyr, ermeni, pars, gazak, garagalpak, koreý, özbek, rus, tatar milletleriniň wekilleri hem bar. Bu bolsa olaryň öňümizdäki bäş ýylyň dowamynda ýurdumyzda demokratik esaslarda geçiriljek saýlawlara işjeň gatnaşjakdyklaryny aňladýar.
Ýurdumyzda saýlawlary Türkmenistanyň Konstitusiýasyna, Türkmenistanyň Saýlaw kodeksine, halkara ölçeglerine laýyklykda, aýanlykda we demokratik ýörelgeler hem-de bäsleşik esasynda guramaçylykly geçirmek saýlaw toparlarynyň öňünde durýan wajyp wezipedir.
Ýurdumyz bu gün demokratik ýörelgeleri çuňlaşdyrmak ýoly bilen öňe ynamly gadam urýar. Demokratik şertleriň çäklerinde ýurdumyzda her bir türkmen raýatynyň saýlaw hukuklarynyň üpjün edilmegine hem uly...
Hormatly Prezidentimiziň pähim-parasatly baştutanlygynda günsaýyn ösüp barýan asuda ýurdumyzda raýatlaryň hukuklaryny we azatlyklaryny goramaga gönükdirilen il-ýurt bähbitli çäreler yzygiderli amala a...
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda ýurdumyzda milli ykdysadyýetimiziň ähli pudaklaryny sanlylaşdyrmak işi ýokary depginler bilen dowam edýär....
?Türkmenistan – parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» ýylynda, mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllyk baýramyna taýýarlyk görülýän günlerde hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda alnyp...
Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan döwletimizde hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda alnyp barylýan il-ýurt bähbitli, giň gerimli işler Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüne mahsus...
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň pähim-parasatly ýolbaşçylygynda ýurdumyzyň jemgyýetçilik-syýasy durmuşynda milli kanunçylygy kämilleşdirmäge hem-de halkara tejribes...
Ynsan kalbyny päklige, halallyga besleýän, merdana ata-babalarymyzdan miras galan, halkymyzyň asyrlar, boýy dowam edip gelýän asylly ýörelgelerine aýratyn ähmiýet berilýär. Hormatly Prezidentimiziň...
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň pähim-parasatly ýolbaşçylygynda beýleki ulgamlar bilen birlikde saýlaw ulgamyna içgin üns berilýär. Ýurt Baştutanymyzyň ýakyndan ýa...


text:
Türkmenistanyň “Telekeçilik işi hakynda” Kanuny eýeçiligiň ähli görnüşleriniň deňlik düzgünini durmuşa geçirmek, raýatlaryň öz emlägine özleriniň erkin erk edip, haýsy ugurdaky işde işlejekdigini özleriniň erkin saýlap alyp bilmekleri esasynda olaryň iş bitirijiligini hem-de ugur tapyjylygyny giňden ýüze çykarmak üçin şert döretmäge gönükdirilendir.
Türkmenistanyň “Telekeçilik işi hakynda” Kanunyna laýyklykda, telekeçiniň aşakdakylara haky bardyr:
- öz işini amala aşyrmak üçin kärhanalaryň islendik görnüşlerini döretmäge;
- kärhanalaryň eýeçiligiň haýsy görnüşine degişlidigine garamazdan, şolaryň emlägini, gaýry emlägi, emläk we emläk däl hukuklary doly ýa-da kem-käsleýin edinmäge - satyn almaga;
- öz emlägi bilen hojalyk ýöredýän beýleki subýektleriň işine gatnaşmaga;
- taraplaryň ylalaşmagy bilen fiziki we ýuridik şahslaryň emlägini peýdalanmaga;
- şertnama şertlerinde we kanunda bellenen beýleki şertlerde işgärleri hakyna tutmaga hem-de işden boşatmaga;
- hakyna durup işleýän adamlaryň zähmetine hak tölemegiň görnüşlerini, ulgamlaryny we möçberini hem-de olaryň girdejileriniň beýleki görnüşlerini özbaşdak bellemäge;
- hojalyk işiniň maksatnamasyny özbaşdak düzmäge, özüne önüm iberijileri we öz önümini (işlerini, hyzmatlaryny) alyjylary saýlap almaga, oňa (olara) Türkmenistanyň kanunlaryna hem-de baglaşylan şertnamalara laýyklykda nyrhlary we tarifleri bellemäge;
- banklarda hasaplar açmaga, pul amallaryny we beýleki amallary amala aşyrmaga;
- öz işinde möhüri, möhürçäni, resmi kagyzlary, nyşanyny, haryt nyşanyny peýdalanmaga;
- öz elinde galan düşewünde (girdejä) erkin erk etmäge. Telekeçilik işi şertnama esasynda amala aşyrylanda gazanylan peýdany paýlamagyň tertibi şertnamada kesgitlenilýär;
- girdejini islendik, çäklendirilmedik möçberlerde almaga;
- döwlet ilaty durmuş taýdan goramak ulgamyndan peýdalanmaga;
- döwlet edaralarynyň hem-de beýleki edaralaryň özüniň hukuklaryny ýa-da kanuny bähbitlerini kemsidýän hereketleri barada bellenen tertipde şikaýat etmäge;
- Türkmenistanyň kanunçylygyna laýyklykda daşary ykdysady gatnaşyklara gatnaşyjy bolup çykyş etmäge.
Çeşme: “Telekeçilik işi hakynda” Türkmenistanyň kanuny


text:
Lebap welaýatynyň Çärjew etrabynda telekeçi Ruslan Abdullaýew öz ýyladyşhanasynda ekinleri tozgalatmak üçin "Bambus" arylaryny ulanýar.
Telekeçi R.Abdullaýew häzirki wagtda ýyladyşhananyň 1,1 gektar meýdanynda “ispanski”, “alfes” görnüşli pomidoryň 27 müň düýbüni, şeýle hem 0,40 gektar meýdanda 55 müň düýbüni ýetişdirdi. Bu ýerde ekinlere 16 görnüşli dökün suwa garylyp berilýär.
Belgiýanyň “Biobest” kompaniýasy tarapyndan ýetişdirilen "Bambus" arylary telekeçä pomidor we ýer tudanasyndan ýokary hasyl almaga ýardam berýär. Ýörite ekerançylyk üçin niýetlenip ýetişdirilýän "Bambus" arylarynyň 40-45 gün ömri bolup, olar örän işeňňir ýagdaýda hereket edýär.
Hususy ekerançy şu aýyň başynda hasyl almaga girişer. Taýýar önümleriň 20 göterimini içerki bazarlara ibermek, galan 80 göterimini hem eksport etmek göz öňünde tutulýar.


text:
Biziň bu söhbedimiz geçen asyrda, has takygy, XX asyryň otuzynjy ýyllarynyň başyndan ahyryna çenli türkmeniň dil baýlygyny kämilleş- dirmegiň, şol birwagtda sungatyň kino ulgamynyň türkmen şahasynyň döremeginiň, rowaçlanmagynyň irmän-arman hyzmatynda bolan, zandy bilen edebiýata, edebiýatyň terjime, dil tarapyna ýugrulan şahsyýet bolan Hangeldi Agahanow — kinoçylaryň dili bilen aýtsak, Han aga — türkmen milli kino sungatyny esaslandyryjylaryň biri barada bolmaly.
Kino sungaty XX asyryň ahyrynda — 1995-nji ýylyň dekabr aýynda bütin dünýä jemgyýeti bilen özüniň ýüz ýaşyny belledi. Fransuz inženerleri doganlar Lýumýerleriň 1895-nji ýylyň 25-nji dekabrynda Parižiň gijeki meýhanalarynyň birinde görkezen ilkinji kinokadrlarynyň güni kino sungatynyň dörän pursady hökmünde taryha girdi we iňňän gysga wagtda ol sungat bütin dünýä ýaýrady.
Kino sungatynyň ilkinji ýöntem ýordumly filmleri eýýäm geçen asyryň ilkinji ýyllarynda Türkmenistanyň çäklerine — Gyzylarbada (häzirki Serdara), Aşgabada gelip ýetýär. Bu şäherlerde ilkinji kino görkezilýän tomaşa jaýlary — kinoteatrlar peýda bolýar.
— Meni ilkinji gezek atamyň (oňa Köşi obasynda Tagan aga diýerdiler, ol öz döwrüniň sowatly adamy bolupdy) Aşgabatdaky «Modern» atly kinoteatryna alyp gideni şu günki ýaly ýadymda. Ol kinoteatr paýtagtymyzyň häzirki meşhur «Ors bazarynyň» gündogar burçunda ýerleşerdi. Ekranda özüme tarap tüsseläp (ol tüsse däl-de, bug eken) ýetip gelýän otlyny görüp, men atama gysylypdyryn. Gorkupdyryn — diýip, Hangeldi aga atasyny hoşallyk bilen ýatlardy. Soňra ol kino jaýy köşüli oglanlar — deň-duşlary bilen Hangeldiniň-de söýgüli mekanyna öwrülýär.
Hangeldi Agahanow 1916-njy ýylda Aşgabat şäheriniň etegindäki baglyk-üzümlik Köşi obasynda dünýä inýär. Şol obada ösüp-ulalýar, bilim alýar. Şäher edaralarynyň birinde gulluk edýän kakasy Agahan aga çagalarynyň döwrebap adamlar bolup ýetişmegi üçin alada edýär.
1925-nji ýylyň fewral aýynda häzirki Oguzhan adyndaky «Türkmenfilm» kinostudiýasynyň esasy bolup hyzmat eden «Aşgabat kinofabrigi» döredilýär we oňa Moskwadan, Leningraddan (Sankt-Peterburgdan), Kiýewden kino işgärleri çagyrylýar. Hangeldiniň bu ýerde işlemek höwesi bolsa-da, ýaşy ýetmänsoň, hünäri bolmansoň, ol arzuwy hasyl bolmaýar. Ol Agahan aganyň maslahaty bilen Aşgabat oba hojalyk tehnikumyna okuwa girýär.
— Tehnikumyň üçünji ýylynda (kursunda) okap ýörkäm, obadaş dostum Şadurdy Annaýew (Soňra ol ussat kinooperator bolup ýetişdi, «Türkmenistanyň at gazanan medeniýet işgäri» diýen hormatly ada eýe boldy) geldi-de: «Ohow, seniň habaryň ýokmy, kinotehnikum açyldy, men şoňa girdim, arzuw edip ýördüň-ä, ýör, bile okaly, kinoçy bolaly!» diýdi. Bu hoş habara ýüregim gürsüldäp urdy, nädip göreldeli okuwçysy bolan tehnikumymy taşlap, enem-atamy yranymy-da bilemok, nädip kinofabrige ýetenimi-de. Garaz, gijräge galan-da bolsam, meni okuwa kabul etdiler — diýip, Hangeldi aga gürrüň bererdi.
Ýerli ýaşlardan bary-ýogy bir tapgyr kino hünärmenlerini-režissýorlary, operatorlary, ses operatorlaryny, enjam-abzal hünärmenlerini taýýarlandan soň, 1937-nji ýylda bu okuw mekdebi ýapylýar. Okuwy gowy tamamlan Hangeldini dokumental filmleriň režissýorynyň kömekçiligine (assistentligine) belleýärler.
Ol kino ussatlary Lomidzeden, Obolenskiden, Ledaşewden erjellik bilen öwrenýär, kärine barha kämilleşýär. Erjel ýigit günleriň birinde kinostudiýanyň ýolbaşçylarynyň gözüne ilýär. Ony studiýanyň direktory ýanyna çagyryp:
— Hangeldi, studiýamyzda dublýaž bölümi, ýagny çeper hem dokumental filmleri türkmen diline geçirýän bölüm açylýar. Sen rus dilinem gowy bilýäň, käbir beýleki dillerem, türkmen diline bolsa sen suwara, şonuň üçin seni şol bölüme režissýorlyga geçirýärin!—diýip, çürt-kesik aýdýar.
Bu oslagsyz teklip, özem täze ugurdan işlemeli boljagy ýaş ýigidi — heniz «ganaty bekemedik» Hangeldini aljyradýar. «Başarmaryn» diýmänem kiçilik bilýär.
— «Bihabar işim, ony nähili oňaryp bolar» diýip, howsala düşdüň öýdýän. Şu ýaş eliňdekä, şu başarnygyň, zehin-ukybyň bilen zady alada etmäň bolmaýar. Her bir ynanylan işe ýapyşanyňda: «Hany, bolmabilse bolmasyn!» diýip, iňňän ynamly hem yhlasly topulmalydyr. Bizem goldarys, onsoňam, ol işi saňa öwretmek üçin, moskwaly kinorežissýor-dublýažçy Anatoliý Wasilýewiç Konstantinow gelýär — diýip, ýaşuly direktor Hangeldä göwünlik berýär.
Anatoliý Wasilýewiç şeýle mylakatly, ýöne şeýle talapkär adam eken. Ol sähelçe säwligi, ujypsyz sowuk-salalygy çyny bilen, jany bilen ýazgarardy. «Kiçiden uly zat döreýändir, Han» diýerdi. Men ony sähelçe-de käýindirmezlige çalyşdym, öwrendim, kämilleşdim. Onuň bilen bile «Uzak Gündogarda» çeper filmini, ýene bir çeper filmi türkmen diline geçirdik. Ol filmleri oba tomaşaçylary gyzgyn garşyladylar. Bir gün Anatoliý Wasilýewiç: «Han, indi sen özbaşyňa işlärsiň, işiň abyny-tabyny gowy ele aldyň, men Daşkende — «Özbekfilme» gitmeli boldum, başararsyň, işläber, çekinme! — diýdi-de ýola düşdi.
Şondan soň SSSR-iň çägindäki kinostudiýalarda, dünýäniň dürli kinostudiýalarynda öndürilen dürli halklaryň çeper filmleri türkmen dilinde gürläp başladylar. Emma 1939-njy ýylda başlanan goşun gullugy, oňa 1941—1945-nji ýyllaryň urşunyň utgaşmagy Hangeldi aganyň uly döredijilik meýilleriniň arasyny 1946-njy ýyla çenli kesýär. Ol Awstriýanyň paýtagty Wena şäherini azat etmäge çenli urşuň ýoluny geçip, agyr ýaralanyp, Aşgabada dolanýar we esger şinelini-de çykarman diýen ýaly, öz jana-jan kinostudiýasyna barýar.
Ony şol kinostudiýada surata düşürilip ýören çeper kinokomediýanyň režissýory meşhur Iwanow-Barkow: «Be-eý, Han, meniň, Hudaýdan eden dilegim ýerine düşdi. Maňa seniň ýaly türkmen halkynyň dilini, däbini-dessuryny, geýim-gejimlerini, şaý-seplerini bilýän egindeş derwaýys gerekdi-dä» diýip, gujak açyp garşylaýar we ony ikinji režissýorlyga alýar.
— Biz «Uzakdaky gelinligi» 1948-nji ýylyň awgust aýynda Moskwa tabşyrdyk. Men şol ýylyň oktýabrynyň 5-inde ol filmiň bir nusgasy bilen ýarym gije Aşgabada geldim. Biz ony ertir irden döwlet ýolbaşçylaryna görkezmelidik. Filmiň nusgasyny studiýanyň garawulyna tabşyryp, «Ors bazaryň» ýanyndaky öýüme ýetip barýarkam, şol apy-tupan ýer yranmasy boldy. Aşgabadyň, onuň töwereginiň ilaty bilen bilelikde kino işgärleriniň onlarçasyny, filmimiziň operatory Gylyç Kyýathanowy, Gözeliň keşbini döreden Sona Gylyjowany, Annaberdi Geldiýewi... şonda ýitirdik... — diýip, Hangeldi aga ýatlaýar.
Şondan soňra Hangeldi aganyň işi tä altmyşynjy ýyllara çenli türkmen çeper filmlerini döretmek bilen baglanyşýar.
«Çopan ogly», «Maşgalanyň namysy», «Aşyr aganyň mekirligi», «Aýna», «Aýratyn tabşyryk». Bu filmleriň baş režissýorlarynyň başga studiýalardan çagyrylyp getirilendikleri üçin, kino eserleriniň milli däp-dessurlaryna, dil baýlygyna mynasyp äheňde bolmagynda Hangeldi aganyň uly hyzmaty bildirýärdi.
Hangeldi Agahanow «Türkmenfilm» kinostudiýasynda çagalaryň durmuşyna bagyşlanan «Ilkinji synag (ekzamen)» (moskwaly kinorežissýor Pawel Syrow bilen bilelikde) çeper filmini döretdi. Ol film wagtynda halkara baýraklaryna mynasyp boldy. Şeýle-de, onuň režissýorlyk eden «Gündogara tarap on ädim», «Horaz», «Şahyr» ýaly çeper we ençeme dokumental filmleri tomaşaçylaryň söýgüsini gazandy.
Hangeldi aga Alty Garlyýewiň meşhur «Aýgytly ädim» filminiň montažçy režissýory hem tekstlerini timarlaýjy bolupdy. Ol Türkmenistan kino işgärleriniň birleşiginiň döredijileriniň biri boldy hem oňa köp ýyllar ýolbaşçylyk etdi.
Ol geçen asyryň altmyşynjy ýyllarynda ýene-de öz başyny başlan işine — filmleri türkmen diline geçirmäge ymykly geçýär we ömrüniň ahyryna çenli ýer ýüzüniň onlarça, ýüzlerçe halkyny öz ene dilimizde kämil gürledýär.
Onuň bilen işleşen belli terjimeçiler Garaja Burunow, Baýram Annanurow, Allaýar Hydyrow, Täşli hem Arap Gurbanowlar, Döwlet Esenow, Gurbandurdy Gurbansähedow bir agyzdan diýen ýaly: «Hangeldi aga on iki süňňi bilen kino sungatyna berlen, adamkärçilikli, kiçi göwünli adam. Onuň bilen işlemek hem ýakymly, hem agyr, çünki ol iňňän talapkär, ondan köp zat öwrenip bolýar» diýerdiler.
Bu gün Türkmenistanyň sungatda at gazanan işgäri, ençeme döwlet baýragynyň we sylagynyň eýesi, kinorežissýor Hangeldi Agahanowyň döredijilik işini Oguzhan adyndaky «Türkmenfilm» birleşiginiň işgärleri — onuň şägirtleri dowam etdirýärler hem öz Garaşsyz, baky Bitarap diýaryny, halkyň Arkadagyny, halkyň bagtyýar durmuşyny, azat zähmeti, dostluk-doganlygy wasp edýän kino eserlerini kämil derejede döredýärler.
Gurbanmuhammet Rejebow, žurnalist


text:
Patogendi bıologııalyq nysandar eskertýsiz tekserilýi múmkin - Erlan Qııasov
NUR-SULTAN. QazAqparat – QR Densaýlyq saqtaý vıtse-mınıstri – Bas sanıtar dáriger Erlan Qııasov Májilis depýtattarynyń aldynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń bıologııalyq qaýipsizdigi týraly» zań jobasyn tanystyrdy, - dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Áýeli bıologııalyq qaýipsizdik salasyndaǵy kemshin túsip jatqan tustardy ataǵan vıtse-mınıstri usynylyp otyrǵan qujattyń eń negizgi normalaryna toqtaldy.
«Patogendi bıoagenttermen jumys isteıtin sýbektilerdiń memleket tarapynan tıimsiz baqylanýy bıoagentterdiń ýaqtyly profılaktıkasyn júzege asyrýǵa múmkindik bermeıdi. Buǵan tıisti nysandardyń tekserýmen tómen deńgeıde qamtylýy jáne ondaı tekserýlerdiń aldyn ala habarlaý arqyly júrgiziletini sebep bolyp otyr. Buǵan deıingi tájirıbege súıensek, josyqsyz zerthanalar óz qyzmetin asa qaýipti patogendermen jumys isteýge tıisti ruqsatyn almastan júzege asyratynyn kórsetti. Olar nysanda tekserý bolatynyn aldyn ala bilgendikten, dál tekserý aldynda zańda tyıym salynǵan zattardy joıyp úlgeredi», - deıdi Erlan Qııasov.
Onyń aıtýynsha, atalǵan norma bıologııalyq nysandarǵa júrgiziletin tekserýlerdiń qoldanystaǵy sanyn kóbeıtýdi kózdemeıdi.
«Usynylyp otyrǵan negizgi zań jobasynda memlekettik baqylaý obektilerin táýekel deńgeıine qaraı jikteý kózdelgen. Al ilespe zań jobasynda patogendigi I jáne II sanataǵy bıoagenttermen jumys isteıtin uıymdardyń tekserýden ótetini týraly aldyn ala habardar etý tetigi alyp tastalady. Bul qaýipti bıologııalyq obektilerde bıoqaýterlerdiń aldyn ala anyqtaýǵa jáne boldyrmaýǵa múmkindik beredi», - dedi Erlan Qııasov.
Sondaı-aq, vedomstvo ókili bıologııalyq qateri bar zattarmen jumys isteıtin oryndardyń jaýapkershiligin arttyrý boıynsha normalar daıyndalǵanyn eske saldy.
«Qoldanysta bar zańnamadaǵy úılesimsizdikter saladaǵy talaptardyń tómen deńgeıde oryndalýyna áser etýde. Osyǵan baılanysty ilespe zań jobasynda qaýipti patogenderdi zańsyz qoldanǵany, ótkizgeni jáne urlaǵany úshin, sonyń saldarynan aýyr zardaptarǵa ákep soqtyrǵany úshin qoldanylatyn sharalardy qylmystyq jaýapkershilikke deıin kúsheıtý usynylǵan», - dedi vıtse-mınıstr.
- Bilim berý mekemelerin zeınetkerler kúzete ala ma – Senator saýaly
- Jańa qaýly: «Qyzyl» aımaqtaǵy nysandar demalys kúni jumys isteıdi
- Jańa qaýly: Pfizer vaktsınasy kimge, qalaı, qashan salynady
- Senatorlar qarý-jaraqty saqtaý men ony joıý boıynsha zańnamaǵa túzetýler engizdi
- Senatta Kaspıı teńizin lastanýdan qorǵaý týraly hattama ratıfıkatsııalandy
- Úsh jyldyq bıýdjette áleýmettik mindetterge erekshe nazar aýdaryldy - Nurlan Nyǵmatýlın
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text: 1951-nji ýylda surata düşürilen “Superman” filmi köpleriň söýgüsini gazanypdy. 1978-nji ýylda “Betmen Supermena garşy” atly nobatdaky bölüm tomaşaçylara ýetirildi. Indi bolsa, filmiň baş gahrymanyň garaýagyz bolan nusgasy peýda bolar. Gender deňligi syýasatyna eýerilip düşüriljek filmde baş keşbi amerikaly aktýor Maýkl B.Jordan janlandyrar. “HBO Max” platormasynda görkeziljek filmde “Wal-Zod” atly “DC komiks” seriýasyndaky garaýagyz gahrymanyň ykbaly barada gürrüň berler. Filmlerdäki täze keşpler geljekki nesilleriň ukyplaryny ýüze çykarmaga höweslendirmek maksady bilen saýlanyp alyndy. Filmiň haçan düşürilip başlanjakdygy barada häzirlikçe maglumat berilmedi.


text:
“Wyşegrad topary – Merkezi Aziýa” formatynda penşenbe güni sanly wideoaragatnaşyk ulgamy arkaly daşary işler ministrleriniň orunbasarlarynyň maslahaty geçirildi. Onuň dowamynda diplomatlar Merkezi Aziýa (MA) ýurtlary üçin COVID-19 pandemiýasynyň ykdysady we durmuş netijelerini, şeýle-de Ýewropa Bileleşiginiň (ÝB) Merkezi Aziýa üçin Strategiýasynyň durmuşa geçirilişini ara alyp maslahatlaşdylar.
Türkmenistanyň daşary syýasat edarasynyň habar berşine görä, onlaýn maslahata Polşanyň, Çehiýanyň, Slowakiýanyň, Wengriýanyň, Gazagystanyň, Gyrgyzystanyň, Täjigistanyň we Özbegistanyň daşary syýasat edaralarynyň ýolbaşçylarynyň orunbasarlary gatnaşdylar. Türkmen wekiliýetine bolsa Türkmenistanyň Daşary işler ministriniň orunbasary Wepa Hajiýew ýolbaşçylyk etdi.
Çykyşynyň barşynda W.Hajiýew Türkmenistan COVID-19 ýokanjynyň ýaýramagy bilen bagly töwekgelçilikleriň ýüze çykmagynda BMG we onuň ýöriteleşdirilen edaralary we agentlikleri bilen, ilkinji nobatda Bütindünýä saglygy goraýyş guramasy (BSGG) bilen ysnyşykly gatnaşyklary ýola goýandygyny nygtady. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistanda rus hem-de daşary ýurtlaryň koronawirus ýokanjyna garşy sanjymlarynyň ençemesi hasaba alyndy we ilatyň köpçülikleýin sanjymy başlandy.
Mundan başga-da, Wyşegrad toparynyň we Merkezi Aziýa ýurtlarynyň hyzmatdaşlygynyň geljegi uly we özara kabul ederlikli ugurlary babatynda pikirler alşyldy.
Şu nukdaýnazardan, “Wyşegrad topary – Merkezi Aziýa” gepleşiginiň çäklerinde senagat toplumy, ulag, söwda we medeni-ynsanperwer hyzmatdaşlyk türkmen tarapy üçin geljegi uly ugurlaryň hatarynda kesgitlenildi.
Şeýle-de halkara ulag geçelgeleriniň döredilmegi we olaryň giň mümkinçilikleriniň bu formatyň ýurtlarynyň arasyndaky özara hereketleriň aýratyn ulgamy emele getirip biljekdigi hem bellenilip geçildi.
“Wyşegrad” toparyna Polşa, Çehiýa, Slowakiýa we Wengriýa ýurtlary girýär. 2018-nji ýylyň fewral aýynda Budapeştde (Wengriýa) “Wyşegrad topary – Merkezi Aziýa” ýurtlarynyň daşary işler ministrleriniň ilkinji duşuşygy geçirildi.


text:
DAŞARY ÝURT ŽURNALLARYNYŇ TÜRKMENISTANYŇ GARAŞSYZLYGYNYŇ 30 ÝYLLYGYNA BAGYŞLANAN ÝÖRITE SANLARY NEŞIR EDILDI
“Türkmenistan – parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany” diýlip yglan edilen 2021-nji ýylda türkmen döwleti öz Garaşsyzlygynyň 30 ýyllygyny belleýär. Bu şanly sene mynasybetli, Türkmenistanda hem-de daşary ýurtlarda dürli çäreler we dabaralar, şeýle hem garaşsyzlyk ýyllarynda Türkmenistanyň ýeten sepgitlerine bagyşlanan ýörite şekillendirilen neşirler çap edilýär.
Şeýlelikde, baýramçylygyň öňüsyrasynda Türkiýe Respublikasynyň «Ýerli düşünce» we «Istanbool Today», Awstriýa Respublikasynyň «Galkynysh», Hindistan Respublikasynyň «Business Central Asia», Pakistan Yslam Respublikasynyň «The Diplomatic Insight» atly žurnallarynyň Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň 30 ýyllygyna bagyşlanan ýörite sanlary çap edildi.
Bu neşirlerde ýurdumyzyň Garaşsyzlygynyň taryhy hem-de Türkmenistanyň Prezidentiniň parasatly baştutanlygynda syýasatda, ykdysadyýetde, sosial we hukuk ulgamlarynda, ylymda we medeniýetde gazanylan üstünlikler barada gürrüň berilýär. Şeýle hem Türkmenistanyň dünýäniň beýleki ýurtlary bilen özarabähbitli hyzmatdaşlygyny ösdürmekdäki ileri tutulýan ugurlary, sebitiň döwletleri bilen hoşniýetli goňşuçylyk gatnaşyklaryny mundan beýläk-de berkitmek baradaky makalalar çap edildi.
Mundan başga-da bu neşirlerde şu ýylyň awgust aýynda Türkmenistanyň “Awaza” milli syýahatçylyk zolagynda geçirilen Merkezi Aziýanyň döwletleriniň Baştutanlarynyň Konsultatiw duşuşygy barada giňişleýin maglumat berilýär.
Şeýle hem žurnallarda Türkmenistanda şu ýylyň maý aýynda giňden bellenilip geçilen ýene bir şanly sene – türkmen paýtagty Aşgabadyň 140 ýyllygyna bagyşlanan makalalar ýerleşdirilendir.
Bu neşirlerde ýerleşdirilen makalalaryň awtorlary, hususan-da, Türkmenistanyň we daşary ýurtlaryň belli syýasatşynaslary, öňdebaryjy neşirleriň ýolbaşçylary, ýokary okuw mekdepleriniň ýolbaşçylary, professorlary we mugallymlary türkmen bitaraplygynyň aýratynlygy, onuň sebit durnuklylygyny saklamakdaky orny barada aýdýarlar. Bu ýerde ýurdumyzyň energetiki, ulag we suw diplomatiýasy ugurlaryndaky başlangyçlary, Türkmenistanyň ählumumy parahatçylygy we howpsuzlygy pugtalandyrmaga hem-de Durnukly ösüş maksatlaryny netijeli durmuşa geçirmäge gönükdirilen işjeň ädimleri barada aýratyn nygtalýar.


text:
Májilis memlekettik basqarý deńgeıleri arasynda ókiletti qaıta bóletin zań jobasyn maquldady
NUR-SULTAN. QazAqparat – Búgin Májilistiń jalpy otyrysynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine memlekettik basqarý deńgeıleri arasynda ókilettikterdi qaıta bólý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» QR zańynyń jobasy ekinshi oqylymda maquldandy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Atalǵan zań jobasy memlekettik basqarý júıesin odan ary jetildirý maqsatynda ázirlengen. Osy zań jobasy bıyl 2 maýsymda birinshi oqylymda maquldandy. Zań jobasymen jumys jasaý barysynda depýtattar mynalardy kózdeıtin túzetýler engizdi: Úkimettiń tamaq ónimderiniń qaýipsizdigi salasyndaǵy jáne sý sharýashylyǵy salasyndaǵy jekelegen ókilettikterin saqtaýy; agroónerkásiptik keshendi damytý salasyndaǵy ýákiletti organnan janýarlar dúnıesin qorǵaý, molaıtý jáne paıdalaný salasyndaǵy organǵa asyl tuqymdy balyq ósirýdi damytý boıynsha quziretter berý; aýdıtorlyq qyzmet, býhgalterlik esep jáne qarjylyq eseptilik salalaryndaǵy ruqsat berý rásimderin júrgizý boıynsha, sondaı-aq aerotúsirilim jumystaryn júrgizý jónindegi normalardy naqtylaý. Buǵan qosa, jekelegen normalardy naqtylaıtyn jáne zań jobasynyń mazmunyn jaqsartatyn túzetýler engizildi», - dedi zań jobasyn tanystyrǵan Májilis depýtaty Jambyl Ahmetbekov.
Onyń atap ótýinshe, zań jobasy boıynsha 172 túzetý kelip tústi. Olar jumys tobynyń 18 otyrysynda, komıtettiń keńetilgen otyrystarynda múddeli memlekettik organdarmen, qoǵamdyq uıymdardyń ókilderimen qaraldy. Májilistiń barlyq komıteti zań jobasy boıynsha oń qorytyndy berdi. Osyǵan oraı zań jobasyn tutastaı maquldap, QR Parlamenti Senatynyń qaraýyna jiberýdi usynamyz», - dedi ol.
Májilis depýtaty zań jobasyn biraýyzdan maquldap, qujat Senat qaraýyna jiberildi.
- Áleýmettik kodeks qashan qabyldanady
- Qaraǵandydaǵy atys: Polıtsııa jaǵdaıdy túsindirdi
- Qaraǵandy soty oqýshy qyzdy zorlaǵan 17 jasar jigittiń úkimin ózgerissiz qaldyrdy
- Almatyda zańsyz eńbek etip júrgen 37 mıgrant el aýmaǵynan shyǵaryldy
- Penjim aýylynda jappaı tóbelesten zardap shekken oqýshynyń jaǵdaıy qalaı
- Almaty oblysynda jappaı tóbelesten keıin bir top adam úı men kólikterdiń terezesin syndyrdy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Şu günlerde daş-töwerekde howa ýagdaýlarynyň üýtgeýändigi sebäpli, şeýle-de ýurdumyza dürli ýokanç keselleriň getirilmeginiň we ýaýramagynyň öňüni almak we raýatlaryň saglygyny berkitmek maksady bilen, lukmanlar aşakdaky şahsy gorag çärelerini berjaý etmekligi maslahat berýärler:
• Elleriňizi yzygiderli ýagdaýda düzüminde spirt saklaýan serişdeler bilen arassalap, sabyn bilen ýuwmaly.
• Jemgyýetçilik ýerlerinde howpsuz araçägi saklamaly (iki metrden az bolmadyk aralykda durmaly).
• Gözüňi, burnuňy we agzyňy ellemezlige çalyşmaly.
• Üsgürilende we asgyrylanda agzyňy ýa-da burnuňy tirsegiň bilen ýapmaly.
• Jemgyýetçilik ýerlerinde agyz-burun örtüklerini dakmaly.
• Örtügi eliňe almazdan öň, eliňizi düzüminde spirt saklaýan serişde bilen arassalamaly ýa-da sabyn bilen ýuwmaly.
• Ulanylan örtügi gulagyň arkasynda durýan baglaryndan tutup çykarmaly hem-de ony ýüzüňize ýa eşigiňize degmeginden saklaň. Çünki ulanylan örtük mikrobedenler bilen zeperlenen bolup biler.
• Ulanyp bolan badyňyza örtügi zibil atylýana taşlamaly.
• Örtügi aýranyňyzdan soň, elleriňizi düzüminde spirt saklaýan serişde bilen arassalamaly ýa-da sabyn bilen ýuwmaly.
• Bir gezeklik örtükleri ikinji gezek ulanmaly däl.
• Agyz-burun örtüklerini her iki sagatdan çalşyp durmaly.
• Eger-de siz mata örtüklerini ulanýan bolsaňyz, onda çykaranyňyzdan soň, ony sabyn ýa-da ýuwujy serişde ulanyp suwda ýuwmaly (60 gradusdan aşak bolmaly däl), hem-de guradyp ütüklemeli.
Elleriňizi ýygy-ýygydan ýuwmaklyk, asgyrmada we üsgürmede agzyňyzy elýaglyk ýa-da tirsegiň bilen ýapmaklyk, jemgyýetçilik ýerlerinde birek-birekden 2 metrden az bolmadyk aralykda durmaklyk — özüňi ýokanç kesellerden goramagyň iň netijeli usulydyr.
Bu düzgünleri berjaý etmek bilen siz diňe bir öz saglygyňyzy däl, eýsem, töweregiňizdäkileriň hem saglygyny goramaga ýardam edýärsiňiz.


text:
Ýewropa Bileleşigine (ÝB) agza ýurtlar 2021-nji ýylyň mart aýynda Türkmenistandan bahasy 4 million 700 müň ýewro barabar bolan 12 müň 28 tonna mineral ýangyjy, ýagy we gaýtadan işlenen ýag önümlerini, şeýle hem bitum serişdelerini we mineral gaçy import etdi. Bu barada ÝB-niň Statistika gullugy (Ýewrostat) salgylanyp, “Trend” agentligi anna güni habar berdi.
Ýewrostatyň maglumatlaryna görä, fewral aýynda ÝB ýurtlary Türkmenistandan bahasy 21 million 700 müň ýewro barabar bolan 57 müň 678 tonna, ýanwarda bolsa 49 million 300 müň ýewro deň bolan 155 müň 633 tonna nebit önümlerini import etdi.
2020-nji ýylda ÝB ýurtlary Türkmenistandan 196 million 800 müň ýewro barabar bolan 734 müň 578 tonna mineral ýangyjy, ýagy we gaýtadan işlenen ýag önümlerini, şeýle hem bitum serişdelerini we mineral gaçy import etdi.
ÝB-niň Türkmenistandaky ilçisi Diego Ruiz Alonso ÝB-niň Türkmenistan bilen 2021-2027-nji ýyllar üçin hyzmatdaşlygy meýilleşdirmek prosesiniň dowam edýändigi barada habar beripdi. Ilçi, häzirki wagtda hyzmatdaşlar hem-de dürli gyzyklanýan guramalar bilen maslahat işleriniň alnyp barylýandygyny hem belläpdi.


text:
Sagdyn ýaşamagyň syry
Adamlaryň ömür dowamlylygy nämä bagly? Munuň syry nämede? Ylmy barlaglaryň netijesinde, nesle geçirijiligiň, ekologiýanyň hem-de sagdyn iýmitlenmegiň ornunyň örän uludygy anyklanyldy. Geçirilen seljerme sagdyn iýmitlenmegiň bäş kadasyny işläp düzmäge esas berdi. Her bir azyk önümi, olardan taýýarlanan her bir tagamyň adam saglygyna täsiri uludyr. Şol sebäpden hem olaryň görnüşi näçe köp bolsa, şonça-da gowudyr. Düzümi witaminlere baý ir-iýmişler beden synalarynyň wagtyndan öň garramagynyň öňüni almaga ýardam edýär. Şeýlelikde, gündelik iýmitiňiz köp dürli bolmalydyr. Bu saglyga has peýdalydyr. Nahar duzuny çäklendirmek hem örän peýdalydyr. Gündelik iýmitde nahar duzunyň agdyklyk etmegi, ýürege we gan damarlaryna güýçli täsir edýär. Ter miweleri, gök önümleri köpräk iýiň. Olar iýen naharlaryňyzyň tiz we oňat siňmegine ýardam berýär, aşgazanyň we iýmit siňdiriş ýollarynyň işjeňligini ýokarlandyrýar, synalarda bolup geçýän madda alyş-çalşygyny tijendirýär, netijede, beden agzalaryny has-da sagdynlaşdyrýar we olaryň kesellere garşy göreşijiligini ýokarlandyrýar. Gök önümlerden taýýarlanan işdäaçarlar, ter miweler, tagamy datly ir-iýmişler şähdiňizi açýar, saglygyňyzy berkidýär.


text:
Türkmenistan we Belarus bilekde derman öndürmek, saglygy saklaýyş we derman senagaty pudagynda hyzmatdaşlygy giňeltmek mümkinçilikleri barada pikir alyşdylar diýip, Belarusyň BelTA agentligi habar berýär.
Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi ýakynda Belarusyň “BelAseptika” ýapyk görnüşli paýdarlar jemgyýetiniň ýolbaşçylaryny kabul etdi. Duşuşyga Belarusyň Türkmenistandaky ilçisi Oleg Tabanýuhow bilen Türkmenistanyň Saglygy saklaýyş we derman senagaty ministri Nurmuhammet Amannepesow hem gatnaşydy.
Belarus kompaniýasynyň wekilleri “BelAseptika” bilen “Türkmendermansenagat” birleşiginiň arasynda hyzmatdaşlygy ýola goýmagyň mümkinçiliklerini maslahat etdiler.
BelTA agentiliginiň habar bermegine görä, taraplar iki ýurduň arasynda derman ösümlikleriň söwdasyny ýola goýmaga, şeýle-de dermanlary we erginleri öndürmek üçin tebigy we sintezirlenen garyndylary satyn almak ýa-da olar bilen üpjün etmek boýunça hyzmatdaşlyga gyzyklanma bildirdiler. “BelAseptika” bilen “Türkmendermansenagat” bilelikde derman öndürmek mümkinçiligini hem göz öňünde tutarlar.
“BelAseptika” saglygy saklaýyş edaralary üçin niýetlenen zyýansyzlandyryjy erginleri, antiseptiki serişdeleri, arassalaýjy we ýuwujy serişdeleri öndürýän öňdebaryjy belarus kompaniýasydyr. Kompaniýa dermanlary we saglyk enjamlaryny hem öndürýär.
“Türkmendermansenagat” birleşiginiň düzümine birnäçe derman öndüriji kärhanalar we agro-senagat toplumlary girýär. Birleşigiň kärhanalary 400 görnüşden gowrak dermanlary we derman serişdelerini öndürýärler.


text:
Rişat Nuri Gün Tekin "Amanat giýew"
Şerif algydary Salýahyň gelýänini görüp, ejesine gününden zeýrenip başlaýar. Rukiýe-de ogluna göwünlik bermäge başlaýar. Şol wagtam olaryň kireýina ýaşaýan öýleriniň hojaýyny, goňşulry Adile Dudu gelýär-de bir ýyl bäri tölenmedik jaýyň kireý puluny talap edýär. Bermedik ýagdaýlarynda ertiriň özünde öýlerinden çykaryp kowjakdygyny aýdyp, haýbat atýar. Şerifiň oňa ýene bir-az garaşmagyny sorap ýalbarmagy-da kömek etmeýär. Ahyry Adile Dudu, bulary jaý tölegini beräýen ýagdaýlarynda-da jaýdan çykarjakdygyny aýdýar. Sebäbem onuň gyzy, kemakylrak Zöhre, Şerifiň inisi Halile gaýybana aşyk bolupdyr. Rukiýe, Halil bilen Zöhräni birikdirimegi teklip edip, musulmançylykda köp aýallyga rugsat berilýändigini ýatladýar. Emma Adile Dudu bu teklibe kes-kelläm garşy çykýar. Puly, döwleti barka ýeke gyzynyň biriniň ikinji aýaly bolmagyna razylyk bermejekdigini aýdýar. Şerif oňa gysga wagtda inisi Halil bilen gelni Melegi aýrylyşdyryp, guda bolmaklygy teklip edýär. Adile Dudu razy bolýar.
Şerif bir dostuny ymam hökmünde öýlerine getirýär. “Ymam” hem bolgusyz bahana tapyp Halyl bilen Melegiň nikasyny bozýar.
Şol gije Şeriflere hat gelýär. Hatda Melegiň Izmirde ýaşaýan baý daýysynyň ýogalandygy, bar baýlygynam ýegenine goýandygy aýdylýar. Şerif dessine ýalňyşyny düzetmek bilen bolýar. Olaryň bagty çüwüp şol gün agşam öýlerine iki sany ogry girýär. Ogrularyň biri gaçyp ýetişýär-de, birinji gezek ogurlyga çykan, bu işde tejribesi bolmadyk Hilmi ele düşýär. Şerif dessine oňa bir gijelik gelinleriniň adamsy, ýagny wagtlaýyn giýew bolmagy teklip edýär. Şeýle edeninde ony ogrylykda aýyplap polisiýa tabşyrmajakdygyny aýdýar. Hilmi razy bolýar.
Melegiň owadan jemalyna aşyk bolan Hilmi, bukuda ýatan wagty eşiden hatly gürrüňi gelnine aýdýar. Gaýynlarynyň oňa nebsi agyryp däl-de, miras galan baýlygyna göz gyzdyryp, täzeden maşgalalaryna kabul etjek bolýandyklaryny düşündirýär.
Ertesi Hilmi Melege talak bermekden boýun gaçyrýar. Şeýdibem öz eden emellerine özleri çolaşan Şerif bilen Rukiýe hiç zatsyz galýarlar. Sebäbi olaryň soňky etjek bolan hilegärlikleri Adile Dudu aýan bolýar.


text:
“Abadan haly” açyk görnüşli paýdarlar jemgyýeti 2021-nji ýylyň 1-nji we 26-njy fewraly aralygynda Ýaponiýanyň söwda bileleşigi tarapyndan guralýan “Merkezi Aziýa - Wirtual EXPO (CAVEX)” atly onlaýn sergisine gatnaşýar.
Onlaýn sergide kompaniýa ýokary hilli polipropilen ýüplüginden ýasalan haly önümlerini hödürleýär. Kompaniýanyň hünärmeni Baýram Ýewjanowyň “Biznes Türkmenistan” internet neşirine aýtmagyna görä, kärhananyň sergä gatnaşmagy haly önümleriniň eksportynyň gerimini giňeltmäge itergi berer.
Mundan başga-da, serginiň dowamynda maýa goýum boýunça okuw maslahatlary we Merkezi Aziýa ýurtlarynyň milli günleri geçiriler. “Türkmenistan” gününiň 19-njy fewralda geçirilmegi meýilleşdirilýär.
“Abadan haly” Türkmenistanda haly we haly önümlerini öndürmekde öňdebaryjy kompaniýalaryň biridir. Kompaniýanyň önümlerine ýurduň içerki we daşarky bazarlarynda uly isleg bildirilýär.
2016-njy ýylyň fewral aýynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň gatnaşmagynda açylyp ulanmaga berlen “Abadan haly” toplumy soňky üç ýylyň dowamynda önümçilik kuwwatyny üç esse artdyryp, häzirki döwürde ýyllyk 2.5 million inedördül metrden gowrak haly we haly önümlerini öndürýär.
“Abadan haly” AGPJ haly we haly önümlerini öndürmek üçin zerur bolan polipropilen çig malyny Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumyndan satyn alýar.


text:
Türkmenistanyň telekeçiler azyk önümleriniň öndürilişini artdyrýarlar
Türkmenistanyň hususy kärhanalarynda öndürilýän süýt önümleriniň dürli görnüşleri, şol sanda mesge ýaglary özüniň ýokumlylygy, ýokary hilliligi bilen tapawutlanýar. Bu barada «Rysgal» gazeti şeýle habar berýär: Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň…
Bäherden etrabynyň maldarlary gyşa taýýarlykly barýarlar
Ahal welaýatynyň Bäherden etrabynyň maldarlary gyş üçin ot-iým taýýarlamak işlerine jogapkärçilikli çemeleşýärler. Häzirki döwürde etrabyň maldarçylyk hojalyklary ot-iým üpjünçiligi üçin niýetlenen ýer böleklerinde ot-iýmlik ekinlerini ösdürip ýetişdirmekde degişli işleri alyp…
Gaz kondensatynyň we tebigy gazyň täze ýatagy açyldy
«Türkmengeologiýa» döwlet korporasiýasynyň «Lebapnebitgazçykaryş» ekspedisiýasynyň geologlary Hazaryň kenaryndaky Uzynada meýdançasyndaky 13-nji gözleg-barlag guýusynda 6860 çuňlukda nebitgaz kondensatynyň we «mawy ýangyjyň» ägirt uly gorunyň üstüni açdylar. Ekspedisiýadan berlen maglumatlara görä, bu…
«Bat» haryt nyşany bilen öndürilýän joraplar ýurdumyzyň raýatlarynyň ösen isleginden peýdalanýar
Lebaply telekeçi Atamyrat Jumakulyýew 2017-nji ýola goýan önümçiliginde üstümizdäki ýylyň 9 aýynda 822 müň 238 jübüt jorap öndürildi. Bu 2020-nji ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende, 151 müňe ýakyn köpdür. Has…
Lebap welaýatynda güýzlük bugdaýyň ekişi tamamlandy
Lebap welaýatynda güýzlük bugdaýyň ekişi üstünlikli tamamlandy. Türkmenistanyň günorta-gündogar sebitinde bu dänelik ekiniň tohumy 130 müň gektar meýdana sepildi. Ýene-de ýedi aý töweregi wagtdan soň, has takygy, geljek ýylyň tomsunyň…
«Goşa käriz» daýhan hojalygy oba hojalyk ekinleriniň daşary ýurtlara eksportyny artdyrýar
Daýhanlar bilen netijeli işi ýola goýýan bu daýhan hojalygy mäşiň, künjiniň, jöweniň, darynyň ýüzlerçe tonnasyny ilkinjileriň hatarynda daşary ýurtlara eksport etdi. Munuň üçin, ilki bilen, bu hojalykda telekeçiniň daýhanlardan satyn…
Köneürgenç etrabyndaky pagta arassalaýjy kärhanada günde 250 — 300 tonna pagta arassalanylýar
Şu günler Daşoguz welaýatynyň Köneürgenç etrabyndaky pagta arassalaýjy kärhanada işler gije-gündiziň dowamynda sazlaşykly alnyp barylýar. Günüň dowamynda bu ýere gelýän «ak altyn» kerwenleriniň yzy üzülmeýär. Ýylda 40 müň tonna pagtany…
«Aziýa plastik» ýumşak gap çykarmagy özleşdirdi
«Aziýa plastik» kärhanasy ýerli polipropilenden önümiň ilkinji tapgyryny çykardy. Ahal welaýatynyň Gökdepe etrabynda 1-nji oktýabrda ürgün serişdeler üçin polipropilen halta öndürýän zawod işe girizildi, diýip «Türkmenistan Altyn asyr» saýty ýazýar.…
«Berk gerden» hususy kärhanasynda gurluşyk materiallary öndürilýär
Lebap welaýatynyň Türkmenabat şäherinde ýerleşýän «Berk gerden» hususy kärhanasynda gurluşyk serişdeleriniň görnüşleri barha artýar. Bu barada «Rysgal» gazeti şeýle ýazýar: Kärhanada 2019-njy ýyldan bäri izogam we bitum mastika öndürilip gelýär.…
«Ak ýag» hususy kärhanasynda polietilen haltalaryň önümçiligi ýola goýuldy
Mary welaýatynyň Baýramaly şäherinde ýerleşýän «Ak ýag» hususy kärhanasy polietilen haltalaryň önümçiligini ýola goýdy, diýip «Rysgal» gazeti ýazýar. Bu ýerde her aýda 80 tonna golaý önüm öndürmäge mümkinçilik bar. Hususy…


text:
Atyraýda vaktsına saldyrǵan on adam 200 myń teńgeniń sertıfıkatyn utyp aldy
ATYRAÝ. QazAqparat – Atyraýda vaktsına alǵan 10 adam aqshalaı utystyń 200 myń teńgeniń sertıfıkatyn utyp aldy, dep habarlaıdy QazAqparat.
Budan buryn Atyraýda vaktsına alǵandar arasynda júlde qory 40 mln teńgelik utys oıyny bastalǵan edi.
Oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasy baspasóz qyzmeti taratqan aqparatqa súıensek, keshe, 11 shildede táýelsiz baqylaýshylardyń qatysýymen kezdeısoq sandardy tańdaý arqyly 200 myń teńgelik 10 sertıfıkattyń ıesi anyqtaldy.
Atyraý oblystyq «Azamattyq Alıans» ZTB uıymdastyrǵan aqshalaı utys oıyny ár on kún saıyn 30 qyrkúıekke deıin vaktsına alǵandar arasynda oınatylady.
Aqshalaı utystyń alǵashqy oıyny 11 shildede tikeleı efırde ótti. Onda 200 myń teńgelik 10 sertıfıkat oınatyldy.
«Aqshalaı utystyń alǵashqy ıegerleri – Sahı Qalymbetov (Qyzylqoǵa aýdany), Asylanbek Elemesov pen Erjan Mahmýtov (Qurmanǵazy aýdany), Jylyoı aýdanynyń turǵyny Batyrbek Tóleýǵalı men Atyraý qalasynan Gúlbarshyn Muhambetova, Ivan Vıýrkov, Asylan Mýnbaev, Roman Dııarov, Asylan Muhanbetov jáne Ramıl Óteǵulov. Olarǵa 200 myń teńgeniń sertıfıkaty tapsyryldy» dep habarlady basqarmanyń baspasóz qyzmeti.
- Karantın: ShQO-da túngi klýbtar jumysyna ruqsat berildi
- Atyraýda alaıaq ýnıversıtetke aqysyz túsiremin dep úsh adamnyń 1,2 mln teńgesin alǵan
- Batys Qazaqstanda kazan aıynda 1 myńnan astam adam koronavırýs juqtyrǵan
- SQO-da koronavırýstan qaıtqandardyń 78 paıyzy - 61 jastan asqandar
- Jalǵan vaktsına pasportyn satyp alǵan almatylyqtar ekpe saldyryp jatyr ma
- Atyraý oblysynda jol apatynan polıtsııa qyzmetkeri mert boldy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Foto: Ashyq derekkóz
Konstıtýsııalyq keńes prezıdent Q.Toqaevtyń advokattyq qyzmetke baılanysty jańa zańdy el konstıtýsııasyna sáıkestigi turǵysynan qaraý týraly ótinishin qabyldady. Bul týraly konstıtýsııalyq keńestiń resmı saıty habarlady.
"Respýblıkanyń Konstıtýsııalyq Keńesi Qazaqstan respýblıkasynyń prezıdenti Q. K. Toqaevtyń 2021 jylǵy 8 sáýirde parlament qabyldaǵan "Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine advokattyq qyzmet jáne zań kómegi máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly" Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańyn Qazaqstan Respýblıkasynyń Konstıtýsııasyna sáıkestigi turǵysynan qaraý týraly ótinishin konstıtýsııalyq is júrgizýge qabyldady.
"Qazaqstan Respýblıkasynyń Konstıtýsııalyq Keńesi týraly" Konstıtýsııalyq zańǵa sáıkes Konstıtýsııalyq Keńestiń otyrysyna materıaldar daıyndaý jónindegi jumys bastaldy, onda atalǵan ótinish máni boıynsha qaralatyn bolady.
Konstıtýsııalyq Keńes Reglamentiniń 5-2-tarmaǵyna sáıkes atalǵan máselelerge mamandanǵan quqyq qorǵaý, ǵylymı jáne ózge de uıymdar men azamattar Konstıtýsııalyq Keńeske óz qorytyndylaryn e-mail: [email protected] joldaı alady" delingen aqparattyq habarlamada.
Qate tapsańyz, qajetti bólikti tańdap ctrl+enter basyńyz.
Pikir qaldyrý
pikir


text:
Qazaqstanda ata-analardy DDSU baǵdarlamasy boıynsha oqytý bastaldy
NUR-SULTAN. QazAqparat - QR Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi BUU Balalar qorymen (ıÝNISEF) birlese otyryp, SST baǵdarlamasy boıynsha damýynda ereksheligi bar balalarǵa kútim jasaý daǵdylaryna ata-analardy oqytý úshin jattyqtyrýshylardy daıarlaýdy bastady. Bul týraly QazAqparat atalmysh vedomomtvonyń baspasóz qyzmetine silteme jasap habarlaıdy.
Shymkentte 14 adamnan turatyn bolashaq jattyqtyrýshylardyń birinshi tobyn oqytý 19-23 shilde aralyǵynda ótedi. Qajetti bilim men daǵdylardy ıgergennen keıin, olar 56 balamen otbasylarymen qosa aınalysady.
Oqý kýrsyna materıaldardy beıimdeý, jattyqtyrýshylardy daıarlaý, mamandar men ata-analardy oqytý kiredi. Sondaı-aq damýynda kidirisi bar, onyń ishinde aýtıstik spektrdiń buzylýy baıqalatyn 2-9 jastaǵy balalardy kútip-baǵýmen aınalysady.
Kýrs maqsaty - ata-ana men balanyń ońtaıly ózara is-qımylyn damytý, olardyń arasyndaǵy qarym-qatynasty nyǵaıtý, beıimdelý daǵdylaryn damytý. Munymen qatar, joba júıkege salmaq túsetin kezderdi basqarý daǵdylaryn damytýdy kózdeıdi.
Esterińizge sala keteıik, CST (CaregiverSkillsTrainingforFamiliesofchildrenwithdevelopmentaldisoders) – bul Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń ata-analarǵa damýy kesh nemese damýy artta qalǵan balalarǵa kútim jasaý daǵdylaryn úıretýge arnalǵan baǵdarlamasy.
Onda minez-qulyqty qoldanbaly taldaý, damý týraly ǵylym, áleýmettik kommýnıkatsııa is-sharalary, oń tárbıe jáne ózine-ózi qyzmet kórsetý ádisteri qaǵıdattary qoldanylady.
Sonymen qatar, naqty jaǵdaıda ne isteý kerek, jaqyn bolashaqta qandaı mindetter mejelegen abzal sııaqty eresek tarap pen balanyń ózara árekettesýiniń qadamdyq strategııalary bar.