text:
BMG-niň ulag boýunça täze Rezolýusiýasy — Türkmenistanyň başlangyçlarynyň ykrar edilmegi
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň oňyn bitaraplyk ýörelgelerine esaslanýan hem-de ählumumy abadançylygyň we rowaçlygyň bähbidine giň halkara hyzmatdaşlygy ýaýbaňlandyrmaga gönükdirilen öňdengörüjilikli, täzeçil syýasaty dünýä giňişliginde türkmen döwletiniň abraýynyň artmagyny şertlendirdi. Birleşen Milletler Guramasy bilen gatnaşyklaryň sazlaşykly häsiýeti hem-de Türkmenistany ygtybarly we jogapkärli hyzmatdaş hasaplaýan BMG-niň uly ynam bildirmegi munuň şeýledigine aýdyň şaýatlyk edýär.
Milli Liderimiziň teklipleri bilen, 2017-nji ýylyň 20-nji dekabrynda Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 72-nji sessiýasynyň 74-nji mejlisinde «Durnukly ösüş maksatlaryny amala aşyrmak bilen baglylykda ulaglaryň ähli görnüşleriniň arabaglanyşygyny berkitmek» atly Rezolýusiýanyň biragyzdan kabul edilmegi munuň nobatdaky subutnamasy boldy.
Şunda BMG-niň Baş Assambleýasynyň biziň ýurdumyzyň başlangyjy bilen ozal kabul edilen resminamalara, has takygy, 2014-nji ýylyň 19-njy dekabrynda “Durnukly ösüş maksadynda halkara hyzmatdaşlygyny üpjün etmekde ulag we üstaşyr geçelgeleriniň orny” atly Rezolýusiýa hem-de 2015-nji ýylyň 22-nji dekabrynda kabul edilen “Durnukly multimodal üstaşyr geçelgelerini döretmäge ýardam etmek maksadynda ulaglaryň ähli görnüşleriniň arasynda hemmetaraplaýyn gatnaşyklary üpjün etmäge tarap ýolda” atly Rezolýusiýa salgylanandygyny bellemek gerek.
Milletler Bileleşigi bu resminamada Birleşen Milletler Guramasynyň durnukly ulag boýunça birinji ählumumy maslahatyny geçirmegi babatda Türkmenistanyň Hökümetiniň tagallalaryny goldady hem-de bu forumda Aşgabat beýannamasynyň kabul edilmegini kanagatlanma bilen belledi.
Mundan başga-da, Rezolýusiýada 2014-nji ýylyň 3-nji we 4-nji sentýabrynda türkmen paýtagtynda Ýewropa ykdysady topary, Aziýa we Ýuwaş umman üçin ykdysady we durmuş topary hem-de Halkara awtomobil ulaglary birleşigi bilen bilelikde getirilen Halkara hyzmatdaşlygyny, durnuklylygy we durnukly ösüşi üpjün etmekde üstaşyr ulag geçelgeleriniň orny hakynda mesele boýunça ýokary derejeli halkara maslahatynda kabul edilen Aşgabat Jarnamasynyň ähmiýeti bellenildi.
Şu ýylyň 22-nji dekabrynda geçirilen Ministrler Kabinetiniň hem-de Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň bilelikdäki mejlisinde milli Liderimiziň munuň Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň bu ugurda kabul eden ilkinji Rezolýusiýasy däldigini nygtady. Bu ýagdaýyň özi, şeýle hem biziň ýurdumyzyň 2017-nji ýylda Energetika Hartiýasynyň Konferensiýasyna başlyklyga saýlanmagy dünýä bileleşigi tarapyndan Garaşsyz we Bitarap Türkmenistanyň alyp barýan syýasatyna ýokary baha berilýändigine we onuň ählumumy goldawa eýe bolýandygyna şaýatlyk edýär. Şunuň bilen baglylykda, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow durnukly ulag ulgamy boýunça indiki Ählumumy maslahaty Aşgabat şäherinde ýa-da «Awazada» geçirmek baradaky teklipleri taýýarlamagy tabşyrdy.
Ýurdumyz ulag-aragatnaşyk pudagynda – dünýä ykdysadyýetiniň ösüşiniň başyny çekýän möhüm böleginde halkara gatnaşyklarynyň giňeldilmegine uly goşant goşýar. Köpugurly, howpsuz halkara ulag düzümini döretmek ählumumy durnukly ösüşiň aýrylmaz şertleriniň biridir, ol bu meseläniň BMG-niň işiniň uzakmöhletleýin ugry hökmünde halkara guramanyň çäklerinde ara alnyp maslahatlaşylmagyny talap edýän şert bolup durýar.
Bu ugurda uly mümkinçiliklere eýe bolan Türkmenistan iri halkara we sebit taslamalarynyň birnäçesiniň başyny başlady. Olaryň amala aşyrylmagy Merkezi Aziýa we goňşy sebitleriň ýurtlarynyň arasyndaky ykdysady we söwda hyzmatdaşlygyny häzirkizaman derejä çykarmaga, geljek üçin sebitara gatnaşyklaryna kuwwatly itergi bermäge, Merkezi Aziýany, Hazar, Gara deňiz we Baltika sebitlerini, Orta we Ýakyn Gündogary, Günorta we Günorta-Gündogar Aziýany birleşdirýän täze geoykdysady giňişligiň gurluşynyň binýadyny goýmaga mümkinçilik berer.
Giň halkara hyzmatdaşlygyny ösdürmäge hem-de ähli ýurtlaryň we halklaryň bähbitlerine doly laýyk gelýän başlangyçlary öňe sürmek bilen Türkmenistanyň olary iş ýüzünde amala aşyrmak boýunça yzygiderli ädimleri ädýändigini bellemek gerek.
Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 2014-nji ýylyň 19-njy dekabrynda kabul eden “Durnukly ösüş üçin halkara hyzmatdaşlygyny üpjün etmekde ulag-üstaşyr geçelgeleriniň orny” diýen Rezolýusiýa baradaky gürrüňe gaýdyp gelmek bilen, onuň düzgünlerinde 2014-nji ýylyň sentýabrynda kabul edilen hem-de ulag we üstaşyr kommunikasiýalary ösdürmäge toplumlaýyn çemeleşmäniň döredilmegini göz öňünde tutýan Aşgabat Jarnamasynyň esasy pursatlarynyň beýan edilendigini bellemek gerek. BMG-niň agza-ýurtlarynyň 66-sy bu resminamanyň awtordaşy bolup çykyş etdi.
2015-nji ýylyň 22-nji dekabrynda BMG-nyň Baş Assambleýasy Türkmenistanyň hödürlän ulag we üstaşyr geçelgelerini döretmek hakynda Rezolýusiýany kabul etdi, dünýä döwletleriniň 85-si onuň awtordaşlary bolup çykyş etdi. Bu eýýäm biziň döwletimiziň başyny başlan hem-de Milletler Bileleşigi tarapyndan biragyzdan makullanylan halkara ulag meseleleri boýunça ikinji resminama bolupdy. Bu wakadan öň ähli derejelerde we köp ugurlarda şol döwürde Türkmenistan tarapyndan uly işler geçirildi.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bu Rezolýusiýanyň örän uly ähmiýetini belläp, onuň intermodal logistiki merkezleriniň hem-de gury ýük portlarynyň üsti bilen, awtomobil, demir ýol, deňiz we howa ýollaryny utgaşdyrýan ulag ulgamlaryny döretmek üçin halkara kadalaşdyryjy-hukuk binýadyny döretmegiň ýolunda nobatdaky ädim bolup durýandygyny, olaryň sebit we halkara derejesinde ykdysady taýdan ösüşe hyzmat etjekdigini nygtady.
Degişli ugurda, şol sanda BMG-niň we beýleki abraýly halkara guramalarynyň çäklerinde umumy tagallalary birleşdirmek işinde işjeň orny eýelemek bilen, Bitarap Türkmenistan iri düzüm taslamalarynyň başyny başlaýar hem-de daşary ýurtly hyzmatdaşlar bilen bilelikde amala aşyryp, sebit we dünýä derejesinde birleşen ulag düzümini döretmäge mynasyp goşandyny goşýar.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ulag ulgamy boýunça ählumumy gatnaşyklar baradaky başlangyç bilen BMG-niň derejesinde belleýşi ýaly, Türkmenistan bu meseläniň Durnukly Ösüşiň Maksatlaryny ýerine ýetirmek bilen gös-göni bagly bolup durmagyndan ugur alýar. Tutuş dünýäde millionlarça adamlara hyzmat etmäge, dünýä serişdelerini gorap saklamaga we artdyrmaga gönükdirilen XXI asyrda Milletler Bileleşiginiň esasy wezipelerini çözmegi ugur edinýän döwrebap ulag gurluşyny döretmek – şu ugurda halkara strategiýasynyň maksady bolup durýar.
Halkara ulagyny ösdürmek döwletleriň we sebitleriň ulag-üstaşyr akymlaryna goşulmagy bilen olaryň ykdysadyýetlerini ösdürmäge, olaryň halklarynyň durmuş derejesi babatda deňsizligi aradan aýyrmaga gönükdirilendir. Döwrebap ulag we üstaşyr düzümi döretmek, oňa täze çäkleri çekmek diňe ýük dolanyşygynyň möçberleriniň artmagyny, ýolda wagtyň tygşytlanmagyny, goşmaça maýalary we beýleki artykmaçlary däl-de, eýsem, täze iş orunlarynyň döredilmegini, durmuş desgalarynyň gurulmagyny aňladýar. Öňdebaryjy tehnologiýalary we dolandyryş çözgütlerini ornaşdyrmak arkaly ulag akymlarynyň ekologiýa howpsuzlygyny üpjün etmek şunda ileri tutulýan ugur bolmalydyr.
Gündogar-Günbatar we Demirgazyk-Günorta ugurlarynda gatnawlary we çatryklary baglanyşdyrýan esasy baş ýollar boýunça halkara ulag ulgamyna yzygiderli goşulyşmak we düzümi mundan beýläk-de giňeltmek ýakyn geljegiň möhüm wezipeleriniň hatarynda durýar. Beýik Ýüpek ýoluny täzeden dikeltmegiň we Ýewraziýanyň iki dünýä ykdysady polýuslaryny birleşdirmegiň maksatlaryny durmuşa geçirmek bilen baglanyşyklykda bu ugurlarda möhüm ulag geçelgelerini emele getirmegiň uly ähmiýeti bardyr. Bu taslama şeýle hem Hytaý, Hindistan, Pakistan ýaly ýurtlara, Aziýa we Ýuwaş umman sebitindäki ýurtlara çykýan günorta we gündogar ugurlarda geljekde halkara ulag düzümlerine birikmegi hem göz öňünde tutýar. Has giň ölçegdäki täze hyzmatdaşlygy döretmek taglymy geoykdysadyýetde düýpgöter täzeçil pikirlenmegiň, ony ösdürmegiň strategik geljegini täzeçe görmegiň aýdyň mysaly bolup durýar.
Soňky ýyllarda döwrebap ulag üstaşyr logistik infrastrukturany çalt emele getirmek bilen baglanyşykda Türkmenistanyň durmuşa geçirýän anyk işleri diňe bir milli ykdysadyýete däl, eýsem, ösüşiň sebitleýin ugurlaryna hem güýçli depgin berdi. Örän bähbitli çäk ýagdaýyna eýe bolan hem-de sebit we yklym ähmiýetli möhüm üstaşyr-ulag merkezi hökmünde ornuny ynamly pugtalandyrýan ýurdumyz bu ugurda ählumumy bähbidiň hatyrasyna özüniň örän uly mümkinçiliklerini amala aşyrmaga çalyşýar.
Türkmenistan BMG-niň ýörite düzümleri, ozaly bilen hem BMG-niň Ýewropa Ykdysady Topary (ÝYT) hem-de Aziýa we Ýuwaş umman sebiti üçin BMG-niň Ykdysady we durmuş topary (ESKATO) bilen ykjam hyzmatdaşlyk etmäge gyzyklanýar. Şular ýaly netijeli özara bähbitli hyzmatdaşlyk Ýewraziýa giňişliginiň yklymlaýyn ýollarynyň çatrygynda ägirt uly tebigy serişdelere hem-de bähbitli çäk ýerleşişe eýe bolan Merkezi Aziýa sebitiniň häzirki zaman ösüşiniň kadalaryna laýyk gelýär.
Häzirki wagtda Türkmenistan täze sebit we sebitara ulag-aragatnaşyk düzümini emele getirmegiň möhüm halkasy bolup çykyş edýär. Milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň baştutanlygynda işlenip taýýarlanan we üstünlikli durmuşa geçirilýän, ulag ulgamynyň maddy-tehniki binýadynyň pugtalandyrylmagyna we toplumlaýyn döwrebaplaşdyrylmagyna gönükdirilen uzakmöhletleýin milli maksatnamalar munuň aýdyň subutnamalarydyr.
Dünýä ykdysadyýetiniň ösüşiniň esasy şertleriniň birine öwrülýän ulag ulgamyny hemmetaraplaýyn ösdürmegiň zerurlygyna oňat düşünýän ýurdumyz häzirki zaman ulag infrastrukturasynyň döredilmegine ägirt uly ähmiýet berýär. Döwletimiz gyzyklanýan ähli hyzmatdaşlar, ýagny aýry-aýry döwletler hem-de abraýly halkara düzümleri bilen bilelikde sebit we yklym ähmiýetli iri taslamalary öňe sürýär hem-de olary yzygiderli durmuşa geçirýär.
Her ýylda 10-12 million tonna ýük daşamaga ukyply Gazagystan-Türkmenistan-Eýran demir ýolunyň ulanyşa girizilmegini bu ugurdaky mysal hökmünde görkezmek bolar. Ykdysady bähbitler bilen birlikde bu ýol hoşniýetli goňşuçylyk gatnaşyklaryny mundan beýläk-de berkitmegiň hem netijeli ugry bolup durýar. Häzirki wagtda ýurtlaryň halkara bazarlaryna bökdençsiz gysga möhletde çykyp bilmegi, harytlary we hyzmatlary ibermegiň ynamlylygy we durnuklylygy dünýädäki umumy ýagdaýa, sebit we halkara hyzmatdaşlygynyň häsiýetlerine we ugurlaryna, ol ýa-da beýleki döwletleriň dünýä ösüşiniň ýagdaýyna çekilmeginiň derejesine barha oňyn täsir edýär.
Türkmenistan-Owganystan-Täjigistan demir ýoly Aziýa sebitiniň döwletleriniň arasynda ulagda ýükleri daşamagyň möhüm düzüm bölegi bolar. 2016-njy ýylyň 28-nji noýabrynda Ymamnazar demir ýol menzilinde transmilli polat ýoluň – Aziýa halkara demir ýol ulag geçelgesiniň birinji tapgyryny ulanmaga bermek dabarasy boldy. Gatnawlaryň sebit ulgamynyň “altyn halkasyna” öwrüljek Kerki (ozalky Atamyrat) –Ymamnazar Akina ýolunyň açylmagy mynasybetli geçirilen dabaralara hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow we Owganystan Yslam Respublikasynyň Prezidenti Mohammad Aşraf Gani gatnaşdylar.
Türkmenistan-Owganystan-Täjigistan demir ýolunyň ulanyşa girizilmegi bilen iki döwletiň üstaşyr ulag kuwwatyny netijeli durmuşa geçirmäge, olaryň häzirki zaman halkara ykdysady gatnaşyklaryna işjeň goşulyşmagyna täze mümkinçilikleriň dörejekligi gürrüňsisdir. Serhetabat-Turgundy demir ýolunyň gurluşygy hem hyzmatdaşlyk gatnaşyklaryna kuwwatly itergi berer.
Häzirki wagtda Türkmenistanyň deňiz flotunyň ösdürilmegine, hususan-da 2013-nji ýylyň awgustynda gurluşygyna badalga berlen Türkmenbaşy şäheriniň Halkara deňiz portunyň gurluşygyna uly ähmiýet berilýär. Hazaryň kenarynda gurulýan port deňiz ýük daşalyşynyň häzirki zaman ulgamyny emele getirmekde möhüm halka bolar. Ol Aziýa we Ýewropa ýurtlarynyň arasyndaky söwda-ykdysady hyzmatdaşlygy täze derejä çykarar.
2017-nji ýylda Türkmenistan tarapyndan ulag ulgamynda netijeli gatnaşyklaryň giňelmegi bilen baglanyşykly birnäçe çäreler guraldy. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Birleşen Milletler Guramasyna Merkezi Aziýada we Hazar deňziniň zolagynda ulag aragatnaşyk düzümlerini ösdürilmeginiň geljegine gyzyklanma bilen garamagy teklip edýär hem-de Türkmenistanyň Birleşen Milletler Guramasynyň düzümleri bilen özara ykjam gatnaşyklary alyp barmaga taýýardygyny nygtaýar.
Şeýlelikde, Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasy tarapyndan 74 döwletiň awtordaşlygyna «Durnukly ösüş maksatlaryny amala aşyrmak bilen baglylykda ulaglaryň ähli görnüşleriniň arabaglanyşygyny berkitmek» atly kararnama işlenip taýýarlanyldy we kabul edildi.
Ýokarda agzalanlary jemlemek bilen, Türkmenistanyň halkara hyzmatdaşlyk syýasatynyň esasyny Merkezi Aziýa we Hazar deňzi sebitini strategik durnuklylygyň mäkäm halkasy, Ýewropa we Aziýa ýurtlary üçin uzakmöhletleýin ykdysady hyzmatdaş, yklym ähmiýetli iri energetika we ulag üstaşyr düzüm hökmünde görmegiň düzýändigini aýtmak bolar. Türkmenistan möhüm tekliplerini, şol sanda ulag-aragatnaşyk ulgamynda iri taslamalary durmuşa geçirmek baradaky teklipleri öňe sürmek bilen täze geoykdysady giňişligi emele getirmäge mynasyp goşant goşýar.


c: text/html

text:
Inžener-tehnologiýalary uniwersitetiniň talyplary daşary ýurt şygryýetine gyzyklanýarlar
Türkmenistanyň Oguzhan adyndaky Inžener-tehnologiýalary uniwersitetinde şygryýet agşamy geçirildi, oňa fakultetleriň ählisiniň talyplary gatnaşdylar. Agşamda Gurbannazar Ezizowyň, Robert Býornsyň, Sergeý Ýeseniniň we Takamuro Kotaronuň goşgulary okaldy.
Hut şu şahyrlaryň eserleriniň saýlanyp alynmagy tötänden däldir. Şygyrýet äleminiň bu dört ussady- Inžener-tehnologiýalary uniwersitetinde talyplaryň öwrenýän dillerinde eser döreden ajaýyp şahyrlardyr. Şeýle çäreleriň geçirilmegi diňe bir talyplaryň öwrenýän dillerinde söz baýlygyny artdyrman, eýsem halklaryň medeni ýörelgeleri bilen hem tanyşmaga mümkinçilik berýär.
Talyplar goşgulary asyl nusgasynda okadylar we beýik şahyrlaryň sözlerine döredilen aýdymlary ýerine ýetirdiler. Çykyşlarda türkmen, rus, iňlis we ýapon dillerinde taýýarlanylan wideoşekiller görkezildi. Äpet ekranda Türkmenistanyň we Russiýanyň, Gün Dogýan ýurduň we Ümürli Albionyň ajaýyp manzarlary janlandyryldy.
Aýdym-sazly şygryýet agşamynyň myhmanlarynyň arasynda opera we sahna ýyldyzlary Atageldi Garýagdyýew, Aýgül Ýagşyýewa hem-de Gülşirin Annamyradowa dagy bardy. Olar zehinli talyplaryň çykyşlaryna ýokary baha berip, daşary ýurt dillerini öwrenmekde olaryň gazanýan üstünliklerine tüýs ýürekden begenýändiklerini aýtdylar we agşamda iň gowy eserleri bilen çykyş etdiler.
Ýaponiýanyň Sukuba Uniwersitetiniň mugallymy--türkmen talyplarynyň halypasy Takaşi Tanaka we onuň aýaly tanymal artistler bilen birlikde talyplaryň döredijilik we dil üsütnliklerine baha berdiler. Jenap Tanakanyň belleýşi ýaly, edebi bäsleşige gatnaşanlaryň ählisi daşary ýurt dillerini gowy bilýändiklrini we labyzly goşgy okamaga başarnyklaryny görkezip, onuň ynamyny ödediler. Talyplaryň özi-de seýle döredijilik bäsleşikleriniň bilim almakda we gözýetimini giňeltmekde möhüm ähmiýetlidigini belleýärler.
Mälim bolşy ýaly, Oguz han adyndaky Inžener-tehnologiýalary uniwersitetiniň innowasion ýokary okuw mekdebi derejesi hünärmenleri taýýarlamaga toplumlaýyn çemeleşilmegine we okuwyň ylym, önümçilik we telekeçilik bilen ýakyn arabaglanşygyna esaslanýar. Ýokary okuw mekdebini döretmegiň ileri tutulan maksady--diňe bir bilim edaralary bolman, eýsem wajyp ideýalary emele getirip, iri möçberli taslamalary durmuşa geçirmäge, tejribe alyşmaga ukyply ylmy-barlag işlerini işjeň alyp barýan dünýäniň öňdebaryjy okuw jaýlarynyň hataryna girmegini göz öňünde tutýar.
Uniwersitetde ylmy barlaglaryň netijelerini milli ykdysadyýetiň dürli pudaklarynyň önümçilik ulgamlaryna ornaşdyrmaga gönükdirilen ýaşlaryň ylmy gözlegere islegini höweslendirmäge uly üns berilýär.
Geljekki hünärmenler daşary ýurt dilleriniň üçüsini--iňlis, ýapon we rus dillerini öwrenmegi bilen birlikde kär ugrundan bilim alýarlar. Bu ýerde okuwyň möhletiniň bäş ýyldygy göz öňünde tutulyp, talyplaryň dil taýýarlygynda aňryçäk gowy netije gazanmagy üçin iň netjeli usullardan peýdalanylýar.
Talyplar birinji okuw ýyly türkmen hem-de daşary ýurt dilleriniň ikisini --iňlis we ýapon dillerini çalt depginlerde öwrenýärler, sondan soňky okuwlar şu dillerde geçilýär. Ikinji ýyldan başlap, talyplar rus dilini öwrenmäge girişýärler.
Bilim işiniň ýokary dünýä ölçeglerine laýyk gelmegini gazanmak üçin sanly okuw ulgamynda elelktron serişdeleri işjeň ulanmak göz öňünde tutulýar. Dil ugry barada aýdylanda bolsa, talyplaryň halypalarynyň belleýşi ýaly, tehniki ýokary okuw mekdeplerinde “hünär dilini” öwrenmek möhüm wezipe hasaplanylýar. Dünýä tejribesinde bu ugra “ýörüte maksatlar üçin dil” diýilýär, häzirki zaman barlaglarynyň ençemesi şu kysmy bilim bermegiň netijelidigini subut etdi.
Takaşi Tanaka bilen bilelikde ýaş türkmen filologlary-da ýapon dilini öňwredýärler. Olaryň arasynda D. Azady adyndaky Türkmen milli dünýä dilleri institutynyň we daşary ýurtlaryň ýokary okuw mekdepleriniň uçurymlary bar.
Ýakyn wagtda Türkmenistanyň bu täze ýokary okuw mekdebi bilen uzak möhletleýin ylalaşyk baglaşylan Sukuba Uniwersitetinden mugallymlar toparynyň gelerine garaşylýar. Olaryň ýolbaşçylygynda Oguz han adyndaky Inžener-tehnologiýalary uniwersitetiniň talyplary maglumatlar kommunikasiýa tehnologiýalary, robot tehnikasy, biotehnologiýa, elektronika we nanoelektronika, materiallary öwrenmek, täze materiallaryň tehnologiýalary we beýleki ugurlar boýunça ýapon dilini özleşdirerler.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Inwalidlik
Inwalidlik (Lat. Invalidus-gowshak, kuwatsyz), adamyn kesel ya-da mayyp bolmagy zerarly zahmete, ya-da kem-kesleyin yitirmegi. Ilkinji Inwalidlik (shol ylda ilatyn arasynda inwalidlige ilkinji gezek gecirlenler) we umumy I (ilatyn arasyndaky ahli inwalidler) bolyar. SSSr-de adamyn zahmete ukyplygyny yitirish derejesine baglylykda inwalidler 3 gruppa bolunyar. Inwalidlerin 1nji grupbasy zahmete ukyplylygyny mhletleyin ya-da uzak mohletleyin ya=da mydamalyk yitiren komek we gozegcilik edilmegine matac bolan adamlarra, sheyle hem yorite guralan indiwidual shertlerde (yorite stehlarda, oyde ish enjamlarynda we b-da) ayry ayry ishleri yerine yetirmage uygunlashyp biljek adamlara bellenilyar. I-nin 2 nji grupbasy zahmete ukyplylygyny uzak mohletleyin ya-da mydamalyk kem-kesleyin ya-da doly yitirip, komege we gozegcilik edilmegine matac bolmadyk adamlara sheyle hem gaytalap durian kesellilere, el-ayak we b. organlary anatomic taydan shikeslere dayanc hereketlendiriji aparatlary nasaglara, gozunin gorshi peselip yorite doredilen shertlerde ishlap biljek adamlara sheyle hem keseli beterleship ishin hemme gornushinde uzak wagtlayyn ishlemage rugsat edilmeyan adamlara bellenilyar. I nin 3-nji grupbasy saglyk yagdayy sebapli onki karinde (hunarinde) ishlemeklige mumkinciligi bolman pes kwalifikasyyaly ishe gecmeklige zerur bolan adamlara bellenilyar. Kesel zerarly on pes klafikasyyaly ishe gecirilen ya-da nasaglygy sebapli ozal ishe yaramadyk adamlar, sheyle hem karine garamazdan, kesel sebapli organlary (el ayagy we s.m,) kadaly ishlemeyanler hem shu grupba giryar. SSSr-de adamlaryn zahmete yarawlylygynyn yitirilish derejesi (I. grupbasy) wrac ekspert komissiyasy (WTEK) tarapyndan bellenilyar. 1nji grupba I. her iki yyldan 1 gezek 2 we 3nji grupba I. her yylda 1 gezek gaytadan kesgitlenip bellenilyar. Anatomik taydan shikesi ya keseli has otushen islendik yashdakylara, sheyle hem inwalidlere: 60 yashdan gecen erkek adamlara, 55 yashdan gecen ayal adamlara I. mohletsiz bellenilyar. Inwalidlere I. derejesine gora jemgiyetcilik we dowlet tarapyndan belli bir mocberde maddy komekler, zahmetde yenillikler, medisina we bashgalar berilyar. Kapitalistik yurtlaryn aglabasynda dine doly I. kem-kesleyin pensiya bilen upjun edilyar.


text:
Ussat režissýor Stiwen Spilberg soňky kinosy “Taýyn bol, birinji oýunçy” (Ready Player One) bilen täze rekord goýdy. 71 ýaşyndaky režissýor prokatdan iň köp girdeji gazanan režissýordyr. Onuň şu wagta çenli režissýorlyk eden kinolarynyň prokatlardan toplany 10 milliard dollardan geçdi. Ol muny başaran ilkinji režissýordyr. Spilbergiň 1993-nji ýyldaky “Ýura eýýamynyň seýilgähi” filmi onuň iň girdejileri kinosydyr. Köpleriň söýgüsini gazanan film prokatdan 1 millard dollar toplapdy. Şeýle-de 2008-nji ýyldaky “Indiana Jones – 4” kinosy 786 million dollar, 1982-nji ekranlaşdyran “Başga planetaly” (E.T. the Extra-Terrestrial) ylmy-fantastik filmi-de 717 million dollar gazanypdy. Ýeri gelende aýtsak, režissýoryň soňky kinosy “Taýyn bol, birinji oýunçy” hem girdejisini ýarym milliard dollara golaýlatdy. Spilberg häzirki güne çenli “Münih” (Munich), “Dünýäler söweşi” (War of the Worlds), “Söweş aty” (War Horse), “Terminal” (The Terminal), “Esger Raýany halas etmek” (Saving Private Ryan) ýaly birnäçe baýrakly we kino muşdaklarynyň uly gyzyklanma bildiren filmlerini surata düşürdi.
Sanawda Spilbergden soň, 2-nji hatarda “Ýüzükleriň hökümdary” (The Lord of the Rings) we “Hobbit” (Hobbit) üçlemeleriniň režissýory, Täze zelandiýaly Piter Jekson barýar. Onuň ekran eserleri 6,5 milliard dollar girdeji gazanypdyr. 3-nji ýeri “Bezzat oglanlar” (Bad Boys) hem-de “Transformerler” (Transformers) kinolar toplumynyň režissýory Maýkl Beý eýeleýär. Onuň surata alan filmleri prokatdan 6,4 milliard dollar ýygnady. “Awatar” (Avatar) bilen “Titanik” (Titanic) ýaly iň köp girdeji gazanan filmleriň sanawynda öňdäki 2 orny eýeleýän kinolaryň režissýory Jeýms Kameron bu sanawda 4-nji basgançakda barýar. Geljekki “Awatar” filmlerini-de göz öňünde tutsak, onuň öňdäki orunlara, belki-de 1-nji basgançaga-da beýgelmegi mümkin. “Terminator” kinolaryny-da ekranlaşdyran Jeýms Kameronyň filmleri 6,2 milliard dollara golaý girdeji gazandy. “Harri Potter” filmleriniň soňky bölümleriniň režissýory, angliýaly Dewid Ýeýtes 5-nji (5,3 milliard $), “Gara rysar” (The Drak Knight) we “Başlangyç” (Inception) ýaly kinolaryň awtory Kristofer Nolan 6-njy (4,8 4 mlrd. $), “Gelejege dolanyş” (Back to the Future) kinosy bilen adygan Robert Zemekis 7-nji (4,2 mlrd. $), özboluşly başdan geçirme filmleriň režissýory Tim Berton 8-nji (4 mlrd. $), “Öýde ýeke özi” (Home Alone) we “Harri Potteriň” 1–2-nji kinosyny surata düşüren Kris Kolumbs 9-njy (4 mlrd. $) hem-de “Marsly” (The Martian), “Prometeý” (Prometheus), “Jennet şalygy” (Kingdom of Heaven), “Gladiator” (Gladiator) ýaly ilhalar filmleriň režissýory Ridleý Skott 10-njy (3,9 mlrd. $) ýerde barýar.
Taýýarlan Amangül AMANÝAZOWA,
TDY we DI-niň talyby.


text: “Monte Karlo Masters” (Monako) tennis ýaryşynda toýunsow kortlaryň ägirdi, ispaniýaly Rafael Nadal 11-nji ýeňşini gazandy. 31 ýaşly tennisçi 1 sagat 34 minutlap dowam eden finalda ýaponiýaly Kei Nişikorini 2 setiň dowamynda ýeňlişe sezewar etdi. 1-nji setde 6:3, 2-nji setde-de 6:2 hasabynda ýeňiş gazanan Nadal Monte Karloda yzly-yzyna 3-nji, umumylykda-da 11-nji gezek çempion boldy. Şu möwsümde ilkinji ýeňşini gazanan Nadal 2005–2012-nji ýyllar aralygynda Monte Karloda yzly-yzyna 8 sapar çempion diýen ady eýeläpdi. Şeýlelikde, ATP sanawynyň 1-nji belgilisi Nadal karýerasyndaky 31-nji “Masters” (“Ussatlar”) ýaryşy çempionlygyny gazanyp, bu ugurda Nowak Jokowiç bilen paýlaşýan rekordyny öz adyna geçirdi.


text:
Häzirki ýörüteleşdirilen gözden geçiriliş türkmenistanlylara we halkara jemgyýetçilgine ýurdumyzyň dokma pudagynyň gazanan ýokary netijelerini görkezmäge niýetlenendir,-diýilp Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň gutlag hatynda aýdylýar.
Türkmenistanda halkyň abadan durmuşy üçin ähli şertler döredilendir. Dünýewi, hukuk, demokratik döwletiň syýasy, ykdysady, kanunçylyk we durmuş-ruhy binýady kemala geldi. Ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny berkitmek üçin döwrüň talaplaryna laýyk gelýän we iň öňdebaryjy enjamlar bilen enjamlaşdyrylan täze kärhanalar işe girizilýär. Olarda dünýä bazarlarynda uly iseg bildirilýän harytlar öndürilýär. Şu ýylyň sentýabr aýynda Aşgabatda geçiriljek ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň nyşanlary şekillendirlen ýokary hilli ýerli dokma önümleri munuň aýdyň subutnamasydyr.
Türkmenistanyň dokma senagatynyň okgunly ösüşi daşky gurşawa zyýan ýetirmezden amala aşyrylýar, muňa täze dokma toplumlaryna we fabriklerine berlen degişli halkara sertifikatlary-da şaýatlyk edýär,- diýlip gutlag hatynda bellenilýär.
Önümçilige dünýä ylmynyň gazananlaryny we netijeli innowasion tilsimatlary ornaşdyrmagyň hasabyna senagaty, milli ykdysadyýetiň pudaklarynyň ählisini mundan beýlägem ösdürmek şu günüň möhüm wezipeleriniň biridir. Bu babatda halkara hyzmatdaşlygyny ösdürmäge uly ähmiýet berilýär. Häzirki ýörüteleşdirilen gözden geçirliş dünýä bileleşigine ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny ýene bir gezek görkezmäge ýardam berer.
Döwlet baştutany gutlagynyň ahyrynda Dokma senagaty işgärlriniň gününe bagyşlanylyp geçirilýän halkara sergisiniň ýurdumyzyň iri pudaklarynyň biri bolan dokma senagatynyň gazananlary bilen daşary ýurtly hyzmatdaşlary tanyşdyrmak babatda aýratyn ähmiýetlidigini nygtaýar. Mundan başga-da, bu sergi şu ýerde görkezilýän harytlary we hyzmatlary öndürijileriň--kärhanalaryň wekilleriniň, hususy telekeçileriň arasynda özara gyzyklanma bildirilýän meseleleriň giň toplumy, bilelikde olaryň çözgüdini tapmak, hyzmatdaşlygy ösdürmek boýunça pikir alyşmak üçin netijeli meýdança bolar.
http://tdh.gov.tm
Prezident Gurbanguly Berdimuhamedow «Türkmenistanyň dokma senagaty-2017» Halkara sergisine gatnaşyjylara gutlag hatyny iberdi
Häzirki ýörüteleşdirilen gözden geçiriliş türkmenistanlylara we halkara jemgyýetçilgine ýurdumyzyň dokma pudagynyň gazanan ýokary netijelerini görkezmäge niýetlenendir,-diýilp Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň gutlag hatynda aýdylýar.


text:
Medeniýet
Türkmenistanly we italiýaly aýdymçy-sazandalar Rossininiň eserlerini ýerine ýetirdiler
Magtymguly adyndaky Sazly-drama teatrynda bolan döredijilik agşamynda Resul Gylyjowyň ýolbaşçylygyndaky Döwlet orkestriniň sazandarlygynda milli wokal mekdebiniň ussatlarynyň ýerine ýetirmeginde Rossininiň iň gowy operalaryndan bölekler ýaňlandy.
Garold Neýmark öz 80 ýaş toýuny we skripkaçylar toparynyň 40 ýyllygyny sungat muşdaklarynyň arasynda garşylady
Konsertden öň bolan söhbetdeşligimizde Garold Isaakowiç 60 ýyl mundan ozal 20 ýaşly gür buýra saçly ýigit wagty Odessanyň ýörüte orta sazçylyk mekdebini tamamlap, eli skripkaly we uly işleri niýetläp Aşgabada gelen döwrüni ýatlady, bu şäher onuň ikinji watanyna, soňra “Mukam” skripkaçylar topary onuň ikinji maşgalasyna öwrüldi.
Şanly sene mynasybetli konsert
Bu baýramçylyk halkymyzyň asyrlaryň jümmüşinden gözbaş alyp gaýdýan gadymy däpleriniň - parahatçylyk döredijiligiň, dostanalygyň we ynsanperwerligiň dabaralanýandygyny alamatlandyrýar, demokratik hukuk döwletiň mizemez esaslaryny, jemgyýetiň jebisligini hem-de ählumumy ösüşiň bähbidine hyzmatdaşlyk etmek üçin ýurdumyzyň açykdygyny ýüze çykarýar.
Aşgabatly saz muşdaklary ýaşajyk skripkaçy gyz Selin Samsaryň ussatlygyna mynasyp baha berdiler
Aşgabatly saz muşdaklary 13 ýaşly zehinli skripkaçy Selin Samsaryň döredijiligi bilen tanyşdylar. Konserte Resul Gylyjowyň ýolbaşçylygyndaky Ýaşlar kamera orkestri, TMK-nyň ýanyndaky Ýörüteleşdirilen sazçylyk mekdep-internatynyň we türkmen-türk mekdebiniň çagalar horlary gatnaşdylar.
Alp Arslan adyndaky teatrda Zaki Zaýnulliniň “Baýryň aňyrsynda” atly powestiniň esasynda “Alty gelin” oýny goýuldy
60 kilometrlik ýol tutuş güniňi alýar, galyberse-de olaryň biri Münewweriň emdirýän bäbegem ýanynda, Reýhan bolsa doga keýtik. Wagt çalt geçer ýaly olar uruşdan öňki döwürdäki durmuşlaryndan gyzykly wakalary ýatlaýarlar.
Paýtagtymyzyň sergi zallarynda Ýeňiş Baýramyna bagyşlanan sergiler açyldy
Bu ýerde öz şahsy süýşürintgilerine goşun üçin T-34 tankyny guran daýhan Lallyk Hanowa 1946-njy ýylda marşal Pawel Rybalkonyň peşgeş beren söweş maşynynyň makedi, tylda zähmet çeken türkmen zenanlarynyň Ýeňşe ägirt uly goşandyny--Goranmak gaznasyna altyn-kümüş şaý-seplerini tabşyrýan pursadyny şekillendirýän fotosuratlar goýlupdyr.
Daşkentde türkmen däpleri we milli tagamlar görkezildi
Türkmenistanyň milli diwarçasy daşkentlileri we şäheriň myhmanlaryny ýurdumyzyň taryhy hem-de medeni däpleri, amaly-haşam sungaty eserleri, şeýle hem nepis el halylary, şol sanda ýüpek haly önümleri, keteni matasy, dokma toplumlarynyň we TSTB-niň kärhanalarynyň önümleri, özboluşly sowgatlyklar we zergärleriň ajaýyp şaý-sepleri bilen tanyşdyrdy.
TMK-nyň Uly zalynda Sergeý Rahmaninowyň doglan gününiň 145 ýyllygyna bagyşlanan konsert boldy
Moskwa konserwatoriýasynda Rahmaninow birbada iki ugurdan üstünlikli okap, konserwatoriýany kompozitorçylyk we pianinoçylyk hünärinden altyn medal bilen tamamlaýar. Pýotr Ilýiç Çaýkowskä duşmagy onuň üçin ykbalyň beren uly peşgeşi bolupdy, ol ýaş sazandanyň zehinlidigine göz ýetirensoň ony her hili goldaýardy. Munuň üçin A.S.Puşkiniň “Sygan” poemasynyň esasynda Wladimir Nemirowiç – Dançenkonyň ýazan librettosyna ýaş kompozitoryň diplom işi hökmünde döreden “Aleko” operasynyň Uly teatryň sahnasynda goýlup, uly üstünlik gazanandygyny hem agzasa bolar.
Türkmenistanyň Seuldaky diplomatik wekilhanasy ýurdumyzyň taryhy-medeni mirasyna bagyşlanan tanyşdyrylyş geçirdi
Ýurdumyzyň Seuldaky diplomatik wekilhanasynyň gurnan wideo-tanyşdyrylyşy Koreýanyň ylmy jemgyýetçiliginiň wekillerini türkmen halkynyň baý taryhy-medeni we ruhy mirasy, pederlerimiziň dünýä siwilizasiýasynyň ösüşine goşant ägirt uly goşandynyň özboluşly subutnamalary bilen tanyşdyrdy.
Margiananyň gadymy genji-hazynasy Ýewropanyň jemgyýetçiliginiň üns merkezinde
Diňe bir Germaniýanyň ýaşaýjylarynyň däl, eýsem, dünýäniň dürli künjekleriniň muzeý muşdaklarynda uly gyzyklanma döreden bu serginiň açylan gününden bäri sanlyja gün geçen hem bolsa, eýýäm müňlerçe adam onuň ekspozisiýalary bilen ýakyndan tanyşmaga mümkinçilik aldy. Munuň özi, ilkinji nobatda, bu ýerde görkezilýän, halkymyzyň ençeme asyrlar mundan ozal ýaşaýyş-durmuşyny, medeniýetini aýdyňlyk ...


text:
Aktual Analiz
Siriýadaky çakynyşyksyz zolaklardan biri bolan Idlibde başdan geçirilen soňky çaknyşyklar Astana tapgyryny çykgynsyzlaşdyrýar
Türkiýäniň, Russiýanyň we Eýranyň hemaýatkärliginde dowam edýän Astana tapgyrynda Siriýadaky dartgynlygy azaltmak üçin başlangyçlar edildi. Astana tapgyry Siriýada 6 ýyldan geçen çaknyşyklaryň bes edilmegi we parahatçylyk üçin häzirki wagta çenli edilen iň esasy tagalla boldy. 3 ýurduň arasynda gazanylan ylalaşyk bilen Siriýanyň birnäçe ýerinde çaknyşyksyz zolaklar yglan edildi, şeýlede Soçide Siriýadaky ähli teniki we dini gatlaklaryň wekilleriniň gatnaşmagynda Milli Barlyşyk Kongresiniň geçirilmegi barada karara gelindi. Emma Siriýadaky çakynyşyksyz zolaklardan biri bolan Idlibde başdan geçirilen soňky çaknyşyklar Astana tapgyryny çykgynsyzlaşdyrýar.
Siriýanyň hökümeti we onuň tarapynda durýan ýaragly toparlaryň Russiýanyň awia goldawy bilen başladan Idlib operasiýasynda köp sanly etrapçany alandyklary görüldi. Abu Zuhur howa menziline golaý baran ýaragly toparlar siriýaly oppozisionerleriň garşy hüjümi netijesinde az hem bolsa yza serpikdirildi. Türk Daşary işler ministrligi Siriýanyň hökümetiniň Idlibe guran operasiýasynyň dartgynlygyň azaldylmagy baradaky ylalaşyga bap gelmeýändigini beýan etdi.
Türkiýe Russiýadan Asada basyş edip, operasiýanyň bes edilmegini isleýär. Idlibdäki Türkiýe tarapyndan goldanýan oppozision toparlaryň herekete geçip, hüjüm guramagy hem şol çäkde Russiýa we Asada duýduryş hökmünde häsýetlendirilip bilner.
Beýleki tarapdan Prezident R.T.Erdoganyň soňky günlerde Afrin barada berýän beýannamasy Afrina operasia guralma ähtimallygyny güýçlendirdi. Prezident Erdogan Afrin we Munbiç operasiýasynyň duýdansyz başlap biljekdigini nygtap: “Enşalla ertir-bir gün, gysga möhletde Afrinden we Munbiçden başlap Siriýadaky beýleki terror öýjüklerini hem ýeke-ýekeden ýumurarys” diýdi. Prezident Erdoganyň beýanatlaryna goşmaça Faýlak Aş Şamyň wekiliniň Azat Siriýa Goşunynyň 20 müň agzasynyň Afrin operasiýasy üçin taýardygyny habar bermegi möhümdi.
Prezident Erdfoganyň ABŞ-na garşy “Terrorçylar bilen aramyzda durmaň, ganhor sürüsi bilen aramyza girmäň. Eger şeýle bolman halatynda ýüze çykmagy ähtimal islenmeýän wakalardan biz jogapkär däl. Terror guramalarynyň bazalaryndaky baýdaklaryňyzy özüňiz aýyryň. Şol baýdaklary biz gowşurmaly bolmaly. Terrorçylaryň egin-eşiklerindäki belgileriňizi söküp alyň. Ýogsam terrorçylar bilen bilelikde şolary hem ýere gömmeleli bolmaly” diýmegi, Türkiýäniň egilşiksizligini görkezmegi taýdan iňňän möhümdi.
ABŞ soňky beýanatlaryna görä ÝPG-niň gözegçiligindäki ýerlerde 30 müň adamlyk täze bir goşun döretmegi meýilleşdirýär. “Serhet gorag goşuny” atlandyrylýan başlangyç ABŞ-nyň Siriýanyň territorial bitewiligini goldamakdan ýüz öwürendigini we ÝPG bilen bolan ylalaşygynyň DAİŞ-den soň hem dowam etdirmegi meýilleşdirýändigini görkezýär. Şeýlelikde Türkiýe, Russiýa, Eýran, siriýaly oppozionerler we Siriýanyň hökümeti ABŞ-nyň goşun döretmek baradaky kararyna berk reaksiýa bildirdiler.
Türkiýäniň, Russiýanyň we Eýranyň hemaýatkärligindäki Astana tapgyrynyň esasy maksady Siriýanyň territorial bitewiligini goramakdan ybarat. ABŞ-nyň Siriýa, Yrak we Türkiýe serhedinde ornaşjak we ÝPG-den emele geljek täze bir goşun döretmek baradaky meýilnamasy Astana tapgyryna doly garşy çemeleşme. Siriýadaky çaknyşyk we söweş şertlerinde bir terror zolagynyDAİŞ-e garşy göreş ady astynda döretmäge synanşýan ABŞ-nyň Siriýada günsaýyn ýalňyzlaşýandygy görülýär. ABŞ ýalňyzlygyny Saud Arabystany, Birleşen Arap Emirlikleri we Ysraýyl bilen gidirmäge synanşýar.
Afrikdäki ÝPG partizanlarynyň ABŞ bilen däl eýsem Russiýa bilen ýakyn gatnaşyk edýändigi we sebitlerinde rus harby bazalarynyň ýerleşýändigi bilinýär. Afrin operasiýasy üçin ABŞ-nyň däl, eýsem Rýssiýanyň hemaýaty ÝPG-ni goraýardy. Prezident Erdoganyň beýanatlaryndan soň Russiýadan oňyn reaksiýalar geldi. Pentagonyň metbugat sekretary bolsa žurnalistlerden biriniň soragyna jogap berýärkä Afrin etrabynyň ABŞ-nyň operasiýa zolagyna degişli däldigini aýtdy.
Türkiýäniň Afrin etrabyndaky ÝPG-ä garşy Azat Siriýa Goşuny bilen bilelikde operasiýa başlatmagyna garaşylýar. Afrin operasiýasynyň gerimi we göwrümi bilinmeýär. Emma Afriniň golaýyndaky ýerler alynyp, Afrinde ÝPG-ä degişli pozisiýalar gabaw astyna alynar. Afriniň golaýyndaky ýerler ÝPG-niň gözegçiliginde hem bolsa ilatyň esasy bölegi araplardan ybarat. ÝPG-niň hüjümleri sebäpli asuda ilat öýlerinden gaçyp, Türkiýe serhedindäki düşelgelerde ýaşaýar. Düşelgelerde ýaşaýan ýerli halk uzak wagtdan bäri Türkiýeden we Azat Siriýa Goşunyndan Afriniň golaýyndaky etrapçalaryň ÝPG-den halas edilmegini isleýär.
Umuman alnanda Siriýada dartgynly şertler dowam edýär. Astana tapgyry käbir düşnüşmezliklere garamazdan dowam edýär. Siriýanyň hökümetiniň düzgün bozmalaryna garamazdan hemeýatkär ýurtlar tapgyryň dowam etdirilmeginde ygrarly görünýär. Beýleki tarapdan ABŞ-nyň ÝPG arkaly döretmegi meýilleşdirýän goşunyna garşy Russiýa, Eýran, Türkiýe, siriýaly oppozisionerler we Siriýanyň hökümeti berk reaksiýa bildirildi. Prezident Erdoganyň beýannamalaryna laýyklykda Türkiýäniň Afrin operasiýasynyň her pursatda başlamagy mümkin.


text:
“Gazprom eksport” JÇB-i öň “Türkmengaz” Döwlet konserni bilen gol çekişen şertnamasynyň ylalaşyklaryny bozýar. Geçen ýyl bilen deňeşdirilende, satyn alynýan türkmen tebigy gazynyň mukdaryny ep-esli azaldylandygyna garamazdan, “Gazprom eksport” 2015-nji ýylyň başyndan bäri alan gazy üçin doly hasaplaşyp bilenok.
“Gazprom eksport” ýüze çykan ýagdaýa hiç hili düşündiriş bermese-de, Russiýanyň köpçülikleýin habar beriş serişdelerinde gaz korporasiýasyna salgylanmak bilen, “Gazprom eksportyň” birtaraplaýyn esasda Türkmenistandan satyn alynýan tebigy gazyň bahasyny peseltmek kararyna gelendigi baradaky çaklamalary aýdylýar. Hamala bu karar Ýewropada “mawy ýangyjyň” satyn alnyş nyrhlarynyň peselýändigi bilen baglymyşyn.
Şeýlelik bilen, “Türkmengaz” döwlet konserni gaz ibermek bilen baglanyşykly türkmen tarapy bilen baglaşylan şertnamada ylalaşylmadyk baha peseltmegiň Russiýanyň kompaniýasy tarapyndan gönüden-göni şertnamalaýyn borçlaryň bozulmagy bolup durýandygyny tekrarlaýar. Türkmenistan gol çekilen ylalaşyga laýyklykda, Russiýa tebigy gaz ibermegi üpjün etmäge taýýar şol birwagtyň özünde “Gazprom eksporty” öz üstüne alan borçlaryny dürs ýerine ýetirmäge çagyrýar.


text:
TÜRKMEN DÖWLET YKDYSADYYET WE DOLANDYRYŞ INSTITUTY
2015/2016-njy okuw ýyly üçin hünärmenleri taýýarlamagyň aşakdaky ugurlary (hünärleri) boýunça talyplyga kabul edýändigini yglan edýär
1. Ykdysadyýet we hojalyk hukugy (hünärler: ykdysadyýet we ojalyk hukugy; maliýe hukugy; buhgalter hasaby we audit; stastika; ykdysady howpsuzlyk).
2. Menejment (hünärler: menejment; ykdysadyýetde we dolandyryşda maglumat ulgamlary; dünýä ykdysadyýeti; kärhananyň ykdysadyýeti we dolandyryşy; döwlet we ýerli dolandyryş; alkara maglumat işewürligi; makroykdysadyýet; ykdysady kibernetika).
3. Kompýuter tehnologiýasy (hünär: awtomatlaşdyrylan ulgamlaryň we kompýuter tehnikasynyň programma üpjünçiligi).
4. Marketing (hünärler; marketing; zähmetiň ykdysadyýeti we bazary; hili dolandyrmak; ilatyň durmuş üpjünçiligini guramak; harytşynaslyk we harytlaryň ekspertizasy; jemgyýetçilik iýmitini guramak; täjirçilik).
5. Halkara işewürligi we menejment (hünärler: dünýä maliýe bazary; maliýe menejmenti).
6. Maliýe işi we karzlar (hünärler: pul dolanyşygy we karz; gymmatly kagyzlaryň bazary; baha kesmek işi).
Instituta umumy orta ýa-da orta hünär bilimli, ýaşy 35-den geçmedik Türkmenistanyň raýatlary giriş synaglarynyň netijeleri boýunça bäsleşik esasynda kabul edilýär.
Resmi iş kagyzlary welaýat merkezlerinde we Aşgabat şäherinde 2015-nji ýylyň 11-27-nji iýuly aralygynda kabul edilýär.
Resmi iş kagyzlarynyň sanawy:
- bellenilen nusgada rektoryň adyna ýazylan arza;
- bellenilen nusgadaky sowalnama (anketa);
- umumy orta (ýa-da orta hünär) bilim baradaky resminama asyl nusgasy);
- Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi tarapyndan bellenilen nusgadaky saglyk kepilnamasy;
- soňky okan ýerinden (işlän ýerinden, harby bölümden) häsiýetnama;
- 3x4 möçberde alty sany fotosurat;
- işleýänler üçin zähmet depderçesiniň tassyklanan göçürmesi;
- giriş synaglaryndan üstünlikli geçen ýagdaýynda artykmaç- yklardan peýdalanýan okuwa girýän ýylynda mekdep okuwçylaynyň dersler boýunça döwlet bäsleşiginiň ýeňijileri, umumybilim dersleri boýunça halkara bäsleşiklerine gatnaşan Türkmenistanyň ýygyndy toparynyň agzalary şol ýagdaýlary tassyklaýan degişli resminamanyň asyl nusgasyny tabşyrýar.
Bulardan başga-da, okuwa girmäge isleg bildirýän ýokarda görkezilen resminamalar bilen birlikde resminamalary kabul edýän iş toparyna aşakdakylary görkezýär we nusgalaryny tabşyrýar:
- şahsy pasportyny;
- Türkmenistanyň Ýaragly Güýçlerinde harby gullugy geçenler harby şahadatnamasyny, harby gullugy geçmedik ýigitler ýazylyş şahadatnamasyny we ýaşaýan ýeri boýunça harby wekillikden güwähaty.
Dalaşgär talyplyga kabul edilmek üçin artykmaç hukukdan peýdalanýandygyny tassyklaýan beýleki resminamalary görkezip biler.
Nädogry berlen maglumatlar we resmi iş kagyzlary üçin dalaşgär şahsy jogapkärçilik çekýär.
Giriş synaglary we okuwa kabul edilmek institutda (Aşgabat şäheri) aşakdaky möhletlerde geçirilýär:
Lebap welaýaty — iýul aýynyň 30-31-i, awgust aýynyň 3-i we 5-i günleri
Balkan welaýaty — awgust aýynyň 1-2-si, 4-i we 6-sy günleri Mary welaýaty — awgust aýynyň 7-8-i, 11 -i we 13-i günleri Ahal welaýaty — awgust aýynyň 9-10-y, 12-si we 14-i günleri Aşgabat şäheri — awgust aýynyň 15-16-sy, 19-y we 21-i günleri
Daşoguz welaýaty — awgust aýynyň 17-18-i, 20-si we 22-si günleri
Giriş synaglary aşakdaky dersler boýunça geçirilýär: ykdysadyýet we hojalyk hukugy; menejment; marketing; halkara işewürligi we menejment; maliýe işi we karzlar ugurlary - matematika, Türkmenistanyň taryhy, geografiýa;
awtomatlaşdyrylan ulgamlaryň we kompýuter tehnikasynyň programma üpjünçiligi hünäri - matematika, fizika, Türkmenistanyň taryhy.
Dersler boýunça giriş synaglary Türkmenistanyň orta mekdepleriniň okuw maksatnamalarynyň esasynda geçirilýär.
Dersler boýunça giriş synaglary döwlet dilinde dilden geçirilýär.
Giriş synaglarynyň tertibinde bellenilen wagtda synaga esassyz sebäplere görä gelmedikler ýa-da dersleriň biri boýunça synagdan geçip bilmedikler ondan soňky synaglara goýberilmeýär.
Giriş synaglarynyň netijeleri boýunça den mukdarda baha alanlardan talyplyga kabul edilmek üçin artykmaç hukukdan aşakda görkezilenler peýdalanýarlar:
- ykdysady hünärler boýunça 2 ýyldan az bolmadyk iş tejribesi bolanlar;
- harby gullugy tamamlap gelenler.
Türkmen döwlet ykdysadyýet we dolandyryş institutynyň salgysy:
Aşgabat ş., 1972-nji (Atatürk) köçe, 73; tel.: 48-62-71, 48-62-76.
Haladym
()


text:
Täze industrial ýurtlarda toplanan tejribe senagatyň gurluşynyň (strukturasynyň) kämilleşdirilmeginiň, milli ykdysadyýetiň bäsdeşlige ukyplylygyny artdyrylmagynyň örän netijeli bolup biljekdigine şaýatlyk edýär.
Kiçi we orta telekeçilik bazar ykdysadyýetiniň ösüşine badalga berýän esasy güýçleriň biri bolup durýar. Telekeçiligiň ösüşi ykdysady ösüşe, bazaryň göwnejaý hilli harytlar hem-de hyzmatlar bilen üpjün edilmegine oňyn täsirini ýetirýär, ýagny şunda wajyp ähmiýetli birgiden ykdysady meseleler çözülýär.
Soňky ýyllarda Türkmenistanda telekeçiligiň hususy kärhanalar, hojalyk jemgyýetleri hem-de edara görnüşindäki taraplary döretmezden işleýän telekeçiler ýaly subýektleriniň sany köpeldi. Beýleki ulgamlar (sektorlar) ýaly, telekeçiligiň-de ykdysadyýetiň belli bir ulgamynyň ösüşine mahsus bolan esasy funksiýalary (wezipeleri) berjaý edýändigine garamazdan, onuň ösüşi işleri amala aşyrmagyň şertleriniň dürli görnüşde üýtgemeginiň täsirini has içgin duýýar. Häzirki wagtda ýurdumyzyň telekeçileriniň kömek bermeginde giň gerimli taslamalaryň amala aşyrylmagy ýurtda ähli pudaklaryň göwnejaý ösdürilmegine we senagatyň ykdysady kuwwatynyň artdyrylmagyna oňyn täsirini ýetirýär. Öňde durýan maksatlara ýetmek üçin, döwlet we Hökümet gönüden-göni goldaw bermek, şol sanda ýeňillikli karz serişdelerini bölüp bermek arkaly, kömek etmek görnüşinde, başa baryp biljek işleri berjaý edýär.
Meselem, döwlete degişli bolmadyk ulgamdaky senagatçylar üçin ýeňillikli karz serişdelerini almak elýeterli edildi. Şonuň ýaly karz 10 ýyllyk maksimal möhlet hem-de karzyň ulanylandygy üçin ýylda 1% barabar möçberde töleg tölemek şerti bilen berilýär.
Karz almak bilen bagly amal iki tapgyrdan ybaratdyr. Ilki bilen, telekeçi ýa-da hususy kärhana arza ýazyp, Birleşmä ýüz tutýar. Şol arzada potensial önüm öndürijiniň haýsy önümçilik bilen meşgul boljakdygy, munuň üçin näçe möçberde maliýe goýumlarynyň zerurdygy baradaky maglumatlar beýan edilýär. Ýeri gelende aýtsak, karz serişdeleri diňe bir täze önümçiligi döretmek üçin däl-de, hereket edýän önümçiligi döwrebaplaşdyrmak ýa-da onuň durkuny täzelemek üçin alnyp bilner.
Senagata degişli meseleler boýunça topar hususy senagat kärhanalarynyň direktorlaryndan we Birleşmäniň Müdiriýetiniň agzalaryndan ybarat bolup, taslama boýunça hödürlenen resminamalara jikme-jik garaýar. Şunda ozalky işler, sarp edijileriň seslenmeleri, kärhananyň ýa-da telekeçiniň dolanyşygy öwrenilýär. Taslamanyň durmuşa degişli ugra, has takygy, täze iş orunlarynyň döredilmegine gönükdirilmegi hökmany ýagdaý diýlip hasaplanýar.
Topar tarapyndan oňlanandan soňra, karzy resmileşdirmegiň ikinji tapgyry başlanýar. Mejlisiň teswirnamasy maliýe gorlaryna eýelik etmäge hukukly tarap hökmünde "Rysgal" Paýdarlar-täjirçilik bankyna iberilýär hem-de bankyň karz boýunça bölümi resmileşdirmegiň standart amalyny berjaý etmäge girişýär. Resminamalaryň zerur bukjasy taýýarlanýar, girewine goýulýan emlägine baha berilýär. Girew bolmadyk halatynda, goýberilýän serişdeleriň yzyna gaýtaryljakdygyna güwä geçýän ýa-da kepillendirýän tarapyň saýlanyp alynmagyna ygtyýar berilýär. Munuň özi adaty ýagdaýdyr, çünki bazara mahsus şertlerde haýsydyr bir önümçiligiň özüni ödemezliginiň ähtimallygy aradan aýrylmaýar. Karz alnanda, täjirçilik meýilnamasynyň sowatly düzülendigine wajyp ähmiýet berilýär. Aslyýetinde, täjirçilik meýilnamasy geljekki kärhananyň, sehiň, zawodyň, fabrigiň we beýlekileriň 3-D modeli bolup durýar.
Ýeri gelende aýtsak, tejribede karz berilmegi birnäçe şertleriň berjaý edilmegine esaslanýar: karz alyjynyň özünde serişdeleriň azyndan 30 göteriminiň bolmagy şol şertleriň biri hökmünde görkezilýär.
Şeýlelikde, ýeňillikli karz bermek boýunça ulgam eýýäm degerli netijelerini berip ugrady: dürli maksat bilen işlenip çykarylýan harytlaryň assortimenti giňelýär, goşmaça önümçilikler açylýar, şeýle hem telekeçileriň özleriniň we täze önümçiliklerde işleýänleriň hünär ussatlygynyň derejesi ýokarlanýar.


text:
Birleşen Milletler Guramasy
Birleşen Milletler Guramasy (iňlisçe – United Nations, rusça – Организация Объединенных Наций, Türkçe: Birleşmiş Milletler ) Parahatçylygy goldamak hem-de ýurtlar arasynda parahatçylykly hyzmatdaşlygy ösdürmek üçin, özygtyýarly döwletleriň meýletin birleşmegi esasynda döredilen halkara gurama. Ilkinji gezek şeýle guramany döretmek meselesi 1943-nji ýylyň oktýabrynda Moskwada, soň 1944-nji ýylda Dumwarton-Oksda (ABŞ-da) SSSR-iň, ABŞ-nyň we Beýik Britaniýanyň wekilleriniň maslahatynda çözüldi. 1945-nji ýylyň fewralynda üç beýik döwletiň Ýalta (Krym) konferensiýasynda şeýle halkara guramany döretmek meselesi gütarnykly çözüldi. Bu gurama 1945 ýylyň 25-nji aprelda San-Fransiskoda (ABŞ-da) geçirilen konferensiýada döredildi. 26-njy iýunda 50 ýurduň wekilleri biragyzdan BMG-niň Düzgünnamasyny kabul etdiler. Düzgünnama 24-nji oktýabrda güýje girdi. Şondan bäri 24-nji oktýabr BMG-niň Güni hökmünde bellenip geçilýär. BMG-niň ştab-kwartirasynyň ýerleşýän ýeri Nýu-Ýork, onuň Ýewropadaky merkezi Ženewa şäheridir. BMG-niň maksady, onuň öz Düzgünnamasynda ýazylyşy ýaly “parahatçylyga salynýan howpuň öňüni almak hem-de ýok etmek we agressiýa aktlaryny ýatyrmak üçin” toparlaýyn çäreler görmek bilen, parahatçylygy hem-de howpsuzlygy gorap saklamakda, milletleriň arasynda dostlukly gatnaşyklary ýola goýmakdan, ykdysady, sosial, medeni hem-de gumanitar häsiýetdäki halkara meselelerini çözmekde hyzmatdaşlygy amala aşyrmakdan, adamyň hukuklaryny we azatlygyny hormatlamagy ösdürmekden ybaratdyr. Uzak ýyllaryň dowamynda BMG halkara çökgünlikleriň öňüniň alynmagynda we uzaga çeken dawalaryň parahatçylyk ýoly bilen çözülmeginde uly rol oýnady. Ol dawalaryň öňüniň alynmagy, parahatçylygyň saklanmagy we ynsanperwer kömekleriň berilmegi ýaly meselelerde toplumlaýyn çäreleri amala aşyrdy. Meseleler çözülende, BMG-niň hemme agzalary deň hukuklydyr. Bu gurama döwletleriň içerki işlerine gatyşmazlyk esasynda iş alyp barýar. Ilki başda BMG-niň agzalary 51 döwletde, 1972 ýylyň 1-nji ýanwaryna çenli olaryň sany 132-ä ýetdi. Häzirki wagtda (2011) BMG-niň düzüminde 193 döwlet bar. BMG – bu uly forum bolup, ol ýerde ähli döwletleriň wekilleri biri-biri bilen duşuşmaga mümkinçilik tapýarlar. Soňky maglumatlara görä, sekretariatyň işgärleriniň sany bütin dünýä boýunça takmynan 40 müňe barabardyr. Guramanyň 2008-2009-njy ýyllar aralygyndaky iki ýyl lyk býujeti 4 milliard 171 million dollara barabar boldy. Guramanyň resmi dilleri: iňlis, arap, ispan, hytaý, rus we fransuz dilleridir. BMG-niň esasy organlary Baş Assambleýa, Howpsuzlyk Geňeşi, Ykdysady we sosial geňeşi, Halkara Kazyýet* we sekretariatdyr. Ylym-bilem we medeniýet meseleleri baradaky ýörite halkara guramasy — ÝuNESKO we başgalar bar. Baş Assambleýa guramanyň ýokary organydyr. Onuň sessiýa ýygnaklaryna agza bolup durýan döwletleriň hemmesiniň wekilleri gatnaşýarlar. Sessiýada garalan meseleler boýunça rezolýusiýalar kabul edilýär. Baş Assambleýa nobatdaky sessiýasyny ýylda bir gezek çagyrýar. Ýörite we adatdan daşary sessiýalar Howpsuzlyk geňeşiniň maslahaty we teklibi boýunça çagyrylýar. Baş Assambleýa edil forum ýaly bolup, ol ýerde dünýä döwletleriniň özara gyzyklandyrýan meseleleriniň giň toplumyny ara alyp maslahatlaşmagyna mümkinçilik döredilýär. Şeýle hem Baş Assambleýa Ykdysady we sosial geňeşiň, Howandarlyk geňeşiniň we beýleki ýöriteleşdirilen edaralaryň işlerine gözegçilik edýär. Howpsuzlyk geňeşi bilen bilelikde Baş sekretary we Halkara kazyýetiniň kazylaryny saýlaýar. Assambleýadaky ähli döwletler ululygyna we kiçiligine garamazdan bir ses bermäge hukugy bar. Howpsuzlyk Geňeşi BMG-niň iňňän möhüm organydyr. Ol halkara parahatçylygyny we howpsuzlygyny goramak baradaky meselelere seredýär we degişli kararlar kabul edýär. Sowete onuň 5 sany hemişelik agzasy — Russiýa, Hytaý Halk Respublikasy, ABŞ, Angliýa, Fransiýa we BMG-niň agzalary bolup durýan beýleki ýurtlaryň wekillerinden Baş Assambleýa tarapyndan iki ýyl möhleti bilen saýlanýan 10 sany hemişelik däl agzasy girýär. Hemişelik däl agzalary şu sebitlerden saýlanýar: Afrika we Aziýa (5), Gündogar Ýewropa (1), Latyn Amerikasy (2) we Günbatar Ýewropa (2). BMG-niň bu organy üçin Howpsuzlyk Geňeşiniň hemişelik agzalarynyň agzybirlik esasly bolan weto hukugy iňňän möhümdir. Ykdysady we sosial geňeşi Baş Assambleýa tarapyndan 54 agzadan ybarat düzümde saýlanýar. Agzalar 3 ýyl möhlet bilen saýlanýar. Bu geňeş halkara, ykdysady, sosial, medeni, saglygy saklaýyş meselelerini we ş. m. öwrenýär hem-de olar barada BMG-ä teklipler taýýarlaýar. Halkara Kazyýet* ýa-da Bütindünýä Kazyýeti Niderlandlaryň Gaaga şäherinde ýerleşip, onda 15 sany kazy bardyr.
BMG-de esasy wezipeli administratiw adam baş sekretardyr. Ol Howpsuzlyk Geňeşiniň maslahat bermegi bilen Baş Assambleýa tarapyndan 5 ýyllyk möhletde bellenilýär. Şu wagta çenli (2011) BMG-niň 8 sany baş sekretary boldy. Olaryň 8-njisi häzirki Baş sekretar Pan Gi Mundur (2007-njy ýyldan bäri). Ilkinji Baş sekretar wezipesine norwegiýaly Trýugwe Li saýlanýar. Ol 1946-1952-nji ýyllar aralygynda ýolbaşçylyk edýär. Soňra onuň ýerine 1953-nji ýylda şwesiýaly Dag Hammarşeld saýlanýar. Ol hem 1961-nji ýyla çenli guramanyň Baş sekretary bolup zähmet çekýär. Mýanmaly U Tan 1961-1971-nji ýyllar aralygynda ýolbaşçylyk eden bol sa, 1972-1981-nji ýyllarda awstriýaly Kurt Waldhaým Baş sekretar boldy. Peruly Hawýer Peres de Kuelýer BMG-niň bäşinji Baş sekretary bolýar. Ol 1982-1991-nji ýyllar aralygynda gurama ýolbaşçy bolýar. 1992-nji ýylda Butros Gali resmi taýdan Baş sekretar wezipesine saýlanýar. 1997-nji ýylda Kofi Annan Baş sekretar bolup, 2006-njy ýyla çenli şol wezipede işleýär.
- International Court of Justice (Sahypa Topary tarapyndan terjime edilen)


text:
Qazir latyn a'lipbiyine ko'shu-ko'shpeudi taldau emes, oghan o'tuding tiyimdi joldaryn qarastyru kerek
ALMATY. Qangtardyng 5-i. QazAqparat /Daniyar Seysenbaev/
By'gin Almaty qalalyq a'kimdiginde Halyqaralyq «Qazaq tili» qoghamynyng u'yymdastyruymen latyn a'lipbiyine ko'shuding tiyimdi joldaryn talqylaugha arnalghan do'nggelek y'stel otyrysy o'tti, dep habarlaydy QazAqparat.
Til bilimi mamandary, til janashyrlary ja'ne tehnik mamandar qatysqan basqosuda «Latyn a'lipbiyine ko'shu – elimizdi moderniyzasiyalaudyng basym baghyttarynyng biri» ja'ne «A'lipbiy auystyrudaghy qazaq tilining dybystyq qu'ramy» atty bayandamalar tyngdalyp, keybir ma'selelerge qatysty qyzu pikirtalastar o'rbidi.
«A'lipbiy auystyru degenimiz ongay sharua emes. By'tindey bir tilding emlelik ja'ne o'zge de erekshelikterin saqtay otyryp, by'kil halyq paydalanyla alatyn a'lipbiy qu'rastyru y'shin tereng bilim ghana emes y'lken ta'jiriybe kerek», dep atap o'tken belgili ghalym A'limhan Jy'nisbekov, by'ginderi Til komiytetinde latyn a'lipbiyine ko'shuding 100-den astam avtor jasaghan 70-ten astam nu'sqasy jatqanyn aytty. «Qalyptasyp, sanamyzgha singip qalghan 42 a'ripting aynalasynan shygha almau, dybys pen a'ripti shatastyru, tipti qazaq tilinde qansha dybystyng bar ekenin bilmeu a'lipbiy jasaushylardyng basty kemshiligi. Negizinde, qazaq tilinde 9 dauysty dybys, 17 dauyssyz dybys bar. Biz solardy du'rystap tangbalay alsaq, onyng barlyghy qazirgi zamangha say, komputerding pernetaqtasyna du'rys ornalasyp, isimizdi jengildeter edi. O'zimizding to'l dybystarymyzdy tereng zerttep, basyn ashyp alsaq tipti qiyyndyqsyz latyngha ko'sher edik», deydi ol.
«Aldymen ba'rimiz latynshagha ko'shuding bir ghana nu'sqasyn maqu'ldap, Y'kimetke ony qoldanysqa engizetin sayasiy sheshim qabyldaugha ko'mektessek, aldaghy 6-7 jylda ma'seleni bir jaqty eter edik» degen «Qazaq tili» qoghamynyng vise-prezidenti ghariyfolla A'nes, bizge 1992 jyly latyngha ko'shu nu'sqasy Ty'rkiyada qabyldanghan professor A'bdua'li Qaydardyng 34 tangbadan tu'ratyn a'lipbiyi layyq degen pikir bildirdi.
Almaty qalalyq Tilderdi damytu basqarmasynyng to'raghasy Kenjehan Matyjanov "Latyn a'lipbiyine ko'shu arqyly biz to'l dybystarymyzdy qayta ty'letemiz, orys tilining jeteginen qu'tylamyz ja'ne janga tehnologiya salasyndaghy y'lken ekonomiykalyq shyghynnan qu'tylamyz", dep atap o'tip, atalmysh ma'seleni siyyrqu'yymshaqqa salmay, tezirek sheshu kerektigin aytty.
Otyrys qorytyndysy boyynsha qatysushylar barsha halyqqa ma'jiliste ko'terilgen bastamalardy bayandy etu jo'ninde y'ndeu qabyldady.


text:
Türk Dünýäsinden Habarlar
Türk dünýäsiniň tapawutly ýerlerinden bize gelip gowuşan möhüm wakalar bilen bagly habarlar
Ilkinji habarymyz Özbegistandan gelip gowuşdy.
“Türkiýe-Özbegistan arasynda syýahatçylyk ugrunda hyzmatdaşlyk” atly habarymyzyň mazmuny şu aşakdaky ýaly:
Özbegistanyň paýtagaty Daşkent şäherinde Türkiýe-Özbegistan bilelikdäki syýahatçylyk komissiýasynyň maslahatyna gatnaşmak üçin Özbegistana giden Türkiýäniň syýahatçylyk pudagynyň resmileri Özbegistanyň syýahatçylyk pudagynyň resmileri bilen gepleşikler geçirdi. Gepleşiklerden soň Türkiýäniň Syýahatçylyk agentlikleri Bileleşigi we Türkiýäniň Myhmanhanalar federasiýasy bilen Özbegistanyň Syýahatçylyk agentlikleri Bileleşiginiň arasynda hyzmatdaşlyk şertnamasyna gol çekildi.
Türkiýe Respublikasynyň Medeniýet we syýahatçylyk ministri Nabi Awjy bilen Özbegistanyň Syýahatçylygy ösdürmek döwlet komitediniň başlygy Anwar Şarapowyň başda durmagynda gol çekilen şertnama Türkiýäniň Myhmanhanalar federasiýasynyň başlygy Aýyk we Türkiýäniň Syýahatçylar agentlikleri Bileleşiginiň Ýerine ýetirjiler geňeşiniň agzasy Ýüksek bilen Özbegistanyň Syýahatçylyklar agentlikleri Bileleşiginiň başlygy Kasimow dagylar gol çekdi.
Gol çekişlik dabarasynda söz sözlän ministr Awjy Türkiýe bilen Özbegistanyň şu günki güne çenli mümkinçilikleriniň örän pes derejesinde bolandygyna ünsleri çekip “Nesip bolsa mundan soň, hem Türkiýäniň hem-de Özbegistanyň mümkinçiliklerini, medeni we syýahatçylyk baýlyklaryny has köp adama ýetirmäge bul gol çekilen şertnamalar goldaw berer we Türkiýe Özbegistany, Özbegistan bolsa Türkiýäni has hem ýakyndan tanar” diýip belledi.
Nobatda Doganlyk ýurtlaryň umumy guramalaryndan biri bolan Türk Geňeşi bilen bagly habarymyz bar.
Türk Geňeşi Baku-Aktau-Samsun doganlyk portlaryň ikinji maslahaty Azerbaýjanyň paýtagty Baku şäherinde geçirildi. Maslahata Bakuda bar bolan Geňeşe agza ýurtlaryň ilçileri gatnaşdylar.
Maslahat Azerbaýjanyň Transport, aragatnaşyk we ýokary tehnologiýalar ministri Ramin Guluzade, Baku Halkara Deňiz söwda portynyň Dolanşyk geňeşiniň başlygy Dr. Taleh Ziýadow we Türk Geňeşi guramasynyň Baş sekretarynyň orunbasary Dr. Ömer Kojamanyň çykyşlary bilen başlady.
Maslahata gatnaşanlar Hytaý-Ýewropa liniýasynda logistika pudagynda bolup geçen soňky hadysalaryň üstünde durup geçip, Trans-Hazar transport liniýasynda söwdanyň ýeňilleşdirilmegi we mundan soňky taslamalaryň ýeňillik bilen dolandyrylmagy üçin transport infrastrukturasynyň döredilmeginiň wajypdygyny belläp geçdiler.
Deňiz menzilleriniň başlyklarynyň çykyşlary bilen dowam eden maslahatda Azerbaýjnayň Gümrük edarasy, Tranzit geňeş, CASPAR, Demir ýollar guramasy ýaly möhüm aragatnaşyk guramalaryň wekilleri we hususy pudakdan gelen wekiller doganlyk ýurtlaryň portlarynyň arasyndaky hyzmatdaşlygy güýçlendirmek we Trans-Hazar koridorynyň üsti bilen ýerine ýetirilýän ýük daşamak operasiýalarynyň ýeňilleşdirilmeginiň ýollaryny ara alyp maslahatlaşdylar.
Maslahatyň çäginde has netijeli hyzmatdaşlygy maksat edinýän we portlar bilen Türk geňeşi sekretariýatynyň resmilerinden ybarat toparyň döredilmegi barada karar kabul edildi. Maslahatyň ahyrynda wekiller portlaryň işleýşini we gurluşygyň dowam edýän ýerlerini görmek üçin Alatda ýerleşýän Baku Halkara deňiz söwda portyna baryp gördüler.
Türk Geňeşi Doganlyk portlaryň nobatdaky maslahaty Gazagystanyň Aktau portynda geçiriler.
Nobatda Gazagystandan gelip gowuşan habarymyz bar. Gazagystanyň Türkistan şäherinde Halkara Türk akademiýasy we Günorta Gazagystan welaýatynyň häkimligi tarapyndan “Türk dünýäsi we maglumat ugry” temaly I Halkara Media forumy geçirildi.
Foruma Halkara guramalaryň başlyklary bilen birlikde, Azerbaýjan, Başgyrdystan, Belgiýa, Gyrgyzystan, Özbegistan, Tatarystan, Türkiýe we Gazagystan ýaly ýurtlardan gelen habarlar gulluklarynyň we metbugat guramalarynyň ýolbaşçylary, žurnalistler, medeniýet we döwlet adamlary, ylmy işgärler gatnaşdylar.
Akademiýanyň başlygy Darhan Kydyraliniň ýolbaşçylyk etmeginde geçen Media forumynyň açylyş dabarasynda Günorta Gazagystan welaýatynyň häkimi Janseýit Tüýmbaýew eden çykyşyynda ady agzalan forumyň “Türk dünýäsiniň medeni paýtagty” dabaralarynyň çäginde geçirilen çäreleriň iň möhümleriniň biridigini belledi.
Halkara forumyň çäginde ikitaraplaýn maglumat çalşygy we umumy telewideniýe kanallarynyň döredilmegi temalary bilen 2 aýry oturlyşyk boldy. Türk dünýäsiniň ikitaraplaýyn maglumat çalşygy temaly 1-nji oturlyşykda maslahata gatnaşyjylar umumy informasiýa syýasaty döredilmeden Türk integrasiýasynyň doly ýagdaýda bolmajakdygyny nygtadylar.
“Haber agentligi” guramasynyň başlygynyň orunbasary Rinat Kertaýewiň guramaçylyk etmeginde geçirilen maslahatyň 2-nji oturlyşygynda gatnaşan adamlar 2014-nji ýylda Bodrumda geçirilen sammitde Gazagystanyň Prezidenti Nursultan Nazarbaýewiň öňe süren Türk dünýäsiniň umumy telewideniýe kanaly guramasynyň döredilmeginiň üstünde durulyp geçildi we taraplar öz maslahatlaryny orta atdylar.
Forumyň çäginde mundan başgada Türk akademiýasynyň başlygy Darhan Kydyrali Halkara Türk akademiýasyna degişli ýurtlardaky mümkinçilikleri we üstünlikli tejribeleri tanyşdyrjak Gazagystanyň dostlary klubynyň döredilmegini teklip etdi.
Şunuň bilen birlikde forumda Türk dünýäsiniň tanyşdyrmak üçin edilýän tagallalary goldamak we höweslendirmek maksady bilen Akademiýa tarapyndan öňe sürülen Ismail Gaspyraly Halkara media sylaglarynyň ilkinjileri eýelerine gowşuryldy.
Gepleşigimizi Tatarystan bilen baglanşykly habar bilen tamamlamakçy.
Tatarystandan gelen arhiwleriň işgärleri Türkiýede Premýer ministrlige degişli Osmanly arhiwinde iş tejribesini geçdiler.
Tatarystanyň Arhiw gullugyndan gelen hünärmenler daşary ýurtlarda tejribe almak üçin Stambulda ýerleşýän Premýer ministrlik Osmanly arhiwlerinde iş tejribesini geçdiler.
Gelen myhmanlar iş tejribesinde gorap-saklamak, aýyklamak we elektron ýagdaýa öwürmek işleriniň dolanşygy, abatlaýyş laboratoriýasynda işlemek we resminamalary elektron ýagdaýynda ulanmak ýaly tejribelerden geçdiler. Tatarystandan gelen myhmanlar türk kärdeşleriniň kömegi bilen Tatarystan Respublikasy we tatar taryhy bilen baglanşykly ençeme resminalar bilen tanyş boldylar. Meşhur tatar žurnalist Fatih Karimiň Ahmet Mithata ýazan haty, Kazanda dogulan aslu rus bolan gündogary öwreniji meşhur ylmy işgär we terjimeçi Olga Lebedewanyň Türkieýede ýaşan ýyllary bilen baglanşykly taryhy resminamalar şolaryň käbirleri.


text:
TurkmensNews – Ýewropa bileleşigi ,basyp alynan Kudusyň,Ysraýylyň paýtagty höküminde belli edilmegine güýçli garşylyk görkezdi.
Bu garşylyk şeýle bir ýagdaýda yglan edilendir welin Sionist režimiň primýer ministri Benýamin Netanýahu,Amerikaň prezidenti Donald Trampyň,Kudsus Ysraýylyň paýtagty höküminde resmiýete tanamak ugurdaky tutumyna Ýewropalylaryň hemaýat bermekleri maksat bilen Ýewropa bileleşiginiň merkezi bolýan Bruksele sapar edipdi. Sionist režimiň primýer ministri Benýamin Netanýahu Ýewropa bileleşiginiň merkezine bolan ilkinji saparynda,bu bileleşigiň daşary işler ministrleriniň maslahatyna hem goşuldy.ol bu maslahata goşulmagyndan ozal,Ýewropalylaryň,Amerikaň prezidenti Donald Trampyň ,Kudus ,Ysraýylyň paýtagty höküminde resmiýete tanamak ugurdaky tutumyna hemaýat bermeklerini isläpdi.şeýle halda şol tutum dünýä ilatynyň şol sanda Ýewropa ýurtlaryň ýaýbaň gazaba çykmaklaryna sebäp bolandyr.Fransiýanyň Liberasion gazetiniň Kudusdaky ýörite habarçysy we ýazyjy Gium Žandrun şu ýerlikde ýazan makalasynda ,Pariždan Tährana çenli , Watikandan Istanbula çenli we Brukselden Kaira çenli bütin döwletler,Kudusyň orun mertebesiniň üýtgedilmeginiň ot bilen oýun edilmegi bolýandygyny Amerika düýdüriş berendirler ,emma bu islegleriň we tabşyrgylaryň hiç birisi ,Amerikaň prezidenti Donald Trampyň soňky wagtlarda tutan tutumy ,Sionist režimiň başlyklaryny ahyr soňgy Kudusa bütin dolup ony Ýsraýyl dilen Palestinanyň ۱۹۴۸-njy ýylda basyp alynan ülkelerine birikdirip bilmeklerine umytly edendir.emma nazara gelşine görä ,Trampyň ,Kudusy,Ysraýylyň paýtagty yglan etmek ugurda tutan akyl paýhassyz tutumy,tersin täsirleri getirendir.mysal üçin aýdar bolsak,Ýewropa döwletleri ,Telawiw bilen ýakyn gatnaşyk saklap Ysraýylyň howpsuzlygynyň gorylmagyny nygtaýan bolsalarda emma sionistleriň,Kudusa eýe bolmak ugurdaky taslamalaryny açyk ret edendirler.Ýewropa bileleşiginiň daşary syýasat jogapkäri Mogerini,Ýewropalylaryň garaýşyndan ,Kudus,Gundogar bilen günbatar bölümlere bölünenedir we onuň gündogar bölümi Palestinalylara degişlidir diýip açyk yglan edndir.ol şeýlede ,Ýewropa,Kudus meselesinde ,halkara kanunlar boýunça şol sanda BMG-aň howpsuzlyk şurasynyň karar hatlary boýunça amal etjekdir we Amerika döwletiniň,tutan bir taraplaýyn tutumy ,Ýewropaň pazzysýasyny üýtgetjek däldir diýip nygtandyr. Sionist režimiň primýer ministriniň ýanynda şeýle gürrüňleriň aýdylmagy,Netanýahuň howlukmaçlyk bilen Ýewropa eden saparynyň doly ýeňilendiginden hekaýat etýändir.elbetde Ýewropaň Britaniýa,Germaniýa we Fransiýa ýaly täsirli ýurtlarynyň şeýle gürrüňleriniň bolmagy bilende emma çek jemhurlygy ýaly Ýewropa bileleşiginiň agza kiçi ýurtlary , öz ilçi hanalaryny Kudusa geçirmekde Trampyň tutumyna eýerjekdiklerini yglan edendirler.emma ýakynlykda Ýewropa bileleşiginiň gündogar Kudusy hem öz içine alýan bütin Kudusy,Ysraýylyň paýtagty höküminde resmiýete tanalmagy çetin görünýändir. O näme bu ýagdaý bir tarapdan ýewropa ýurtlaryň arasynda dörän we öl bir tarapdan sionist režimi bilen Amerikaň arasynda dörän agyz alalyklary artdyryp olaryň aralarynyň köp açylmaklaryna sebäp bolup bilýändir.
Tags :
Habarlar
© All Right Reserved by Turkmens News


text:
9-njy fewralda Günorta Koreýadanyň Phýongçhang şäherinde 23-nji Gyşky olimpiýa oýunlary dabaraly ýagdaýda açylýar. Iki sagatlyk açylyş dabarasynyň 35 müň çemesi tomaşaçysynyň arasynda döwlet we hökümet baştutanlary hem bar.
Olimpiýada üçin ýörite gurlan köşkdäki açylyş dabarasynyň öňüsyrasynda Sport boýunça halkara arbitraž sudunyň (CAS) yglan eden kararyna görä, 45 sany orsýetli sportsmene ýaryşa gatnaşmak gadagan edildi.
Orsýetiň 169 sany sportsmeni olimpik baýdagynyň astynda ýaryşar. Dekabrda Halkara olimpiýa komiteti Orsýetiň ýygyndy komandasynyň Gyşky olimpiada gatnaşmagyna gadagançylyk girizip, barlaglaryň Orsýetde sportsmenleriň doping ulanmagynyň döwlet tarapyndan guramalaşdyrylmagynyň subut edilendigini aýtdy. Orsýet aýyplamalary ret etdi.
Gyşky olimpiýa oýunlarynda Günorta we Demirgazyk Koreýalaryň bilelikde çykyş etjek komandasyna aýratyn üns berilýär. Demirgazyk Koreýa 22 sany sportsmenini ýollady. Onlarça ýyllaryň dowamynda ilkinji gezekGünorta we Demirgazyk Koreýalaryň sportsmenleri bilelkde Koreýa ýarymadasynyň baýdagynyň astynda çykyş ederler.


text:
Dingless, Android telefon we planşet üstinde işleýän bir habar programmasy.
Whatsapp, Facebook Messenger Wiber üçin telefonyňyzdan daşda wagtyňyz ünsüňizi çekmek üçin jaň sesleri örän oňat; emma ekranyňyza seredip otyrkaňyz çyndanam peýdalymy? Üstesine gysga bir wagtyň içinde birden köp jaň sesini almakdan yadadyňyzmy? Yzky planda işleýän aňsat programma Dingless bilen telefonyñyzyň sesini ýapmaga ýa-da Whatsapp, Facebook Messenger ve Wiber yaly gurrundeşlik programmasyndan gelen iç gysyjy habarlaryň oňüni almak üçin jaň seslerini yapmaklyga gerek yok.
2,330 gezek okaldy


text:
26 Ocak 2017 Perşembe
Türkmenistanyň Prezidenti Özbegistanyň Premýer-Ministriniň Birinji Orunbasaryny Kabul Etdi
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Özbegistan Respublikasynyň Premýer-ministriniň birinji orunbasary, “Uzbekiston temir ýullari” paýdarlar jemgyýetiniň müdiriýetiniň başlygy Açilbaý Ramatowy kabul etdi. Ol Söwda-ykdysady, ylmy-tehniki we medeni hyzmatdaşlyk boýunça bilelikdäki türkmen-özbek toparynyň nobatdaky mejlisine gatnaşmak üçin öz ýurdunyň uly wekiliýetine baştutanlyk edip Aşgabada geldi.
Myhman türkmen topragynda mähirli kabul edilendigi we bildirilen myhmansöýerlik üçin hoşallyk bildirip, Türkmenistanyň Baştutanyna Özbegistan Respublikasynyň Prezidenti Şawkat Mirziýoýewiň iberen mähirli salamyny ýetirdi. Goňşy ýurduň baştutany ähli türkmen halkyna bagtyýarlyk, abadançylyk hem-de Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüniň beýik özgertmeler ýolunda täze üstünlikleri gazanmak baradaky tüýs ýürekden çykýan arzuwlaryny beýan etdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hoşniýetli arzuwlar üçin minnetdarlyk bildirip, goňşy ýurduň ýokary ýolbaşçylaryna hem-de dostlukly halkyna iň oňat arzuwlaryny aýdyp, Türkmenistanyň köpasyrlyk dostluk we özara ynanyşmak hyzmatdaşlygynyň binýadynda ýola goýulýan köptaraplaýyn döwletara gatnaşyklaryny yzygiderli giňeltmäge taýýardygyny nygtady.
Işewür ýagdaýda geçen duşuşygyň çäklerinde birnäçe möhüm ugurlarda, şol sanda ýangyç-energetika we ulag-aragatnaşyk ulgamynda, maşyn gurluşygynda, oba hojalygynda, bilim, saglygy goraýyş, medeniýet ulgamlarynda we beýleki ugurlarda köpýyllyk oňyn hyzmatdaşlygyň häzirki ýagdaýy hem-de ony ösdürmegiň geljegi barada özara pikir alşyldy. Hususan-da, Özbegistanyň hökümet baştutanynyň birinji orunbasary ikitaraplaýyn ykdysady gatnaşyklary ösdürmegiň meselelerine degip geçip, özara gyzyklanmalary hem-de milli ykdysadyýetleriň biri-biriniň üstüni ýetirýändigini nazara alyp, iki ýurduň arasyndaky haryt dolanyşygyny artdyrmak üçin bar bolan uly mümkinçilikleri belledi.
Döwlet Baştutanymyz we myhman türkmen-özbek gatnaşyklarynyň, şol sanda iri halkara guramalarynyň hem-de abraýly sebit düzümleriniň çäklerindäki gatnaşyklaryň yzygiderli ösüş depginlerine eýedigine kanagatlanma bildirip, iki ýurduň özara bähbitli hyzmatdaşlygy diwersifikasiýalaşdyrmaga umumy gyzyklanmalaryny tassykladylar. Şol hyzmatdaşlyk häzirki döwürde uly isleg bildirilýän giň mümkinçilige eýedir. Şunuň bilen baglylykda, ýokary we hökümetara derejelerinde gazanylýan ähli ylalaşyklaryň durmuşa geçirilmeginde hömetara toparynyň işine oňyn baha berildi.
A.Ramatow Türkmenistanyň Prezidentine bilelikdäki toparyň nobatdaky mejlisiniň gün tertibine girizilen meseleler barada habar berip, özbek tarapyndan onuň başlygy bolmak bilen, Aşgabat duşuşygynyň däp bolan hyzmatdaşlyga täze itergi berip, halklarymyzy gadymy asyrlardan bäri baglanyşdyrýan ysnyşykly dostluk we hoşniýetli goňşuçylyk gatnaşyklaryny pugtalandyrmak işine hyzmat etjekdigine ynam bildirdi. Häzir biziň türkmen kärdeşlerimiz bilen ara alyp maslahatlaşmaly hem-de olardan kabul etmeli tejribelerimiziň anyk ugurlary, mysal üçin, awtomobil we demir ýol köprüleriniň, beýleki düzümleýin desgalaryň gurluşygyna degişli ugurlar bar diýip, myhman aýtdy hem-de işewür duşuşygyň netijeli boljakdygyna ynam bildirdi.
Nygtalyşy ýaly, ýurtlaryň ikisi hem sebitiň umumy meseleleriniň çözülmegi boýunça hyzmatdaşlygyň ösdürilmegine örän möhüm ähmiýet berýärler. Şol möhüm meseleleriň hatarynda Araly halas etmek hem-de suw serişdelerinden oýlanyşykly peýdalanmak ýaly meseleler bar.
Özbek wekiliýetiniň baştutany tutuş Merkezi Aziýa sebitini durnukly ösdürmek babatda aýratyn ähmiýete eýe bolan ikitaraplaýyn gatnaşyklary hemmetaraplaýyn ösdürmek meselelerine uly üns berýändigi üçin döwlet Baştutanymyza ýene-de bir gezek hoşallyk bildirdi.
Duşuşyga Özbegistan Respublikasynyň Türkmenistandaky Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi Akmaljon Kuçkarow gatnaşdy.
http://www.turkmenhabargullugy.com/turkmenistanyn-prezidenti-ozbegistanyn-premyer-ministrinin-birinji-orunbasaryny-kabul-etdi/
Kaydol: Kayıt Yorumları (Atom)


text:
Täzelikler
2015-nji ýylyň 7-nji iýulynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygy boýunça Türkmenistanyň Mejlisiniň Başlygy A.Nurberdiýewa Gana Respublikasynyň Türkmenistanda işe başlan Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi jenap Alhaji Bawa Gilbert Aembillahdan ynanç hatyny kabul etdi.
2015-nji ýylyň 12-nji aprelinde Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Koreýa Respublikasynyň Tegy şäherinde geçirilen VII Bütindünýä suw forumynyň açylyş dabarasyna gatnaşdy.
2015-nji ýylyň 6-8-nji aprel aralygynda Moldowa Respublikasynyň Prezidenti Nikolaýe Timofti Türkmenistanda resmi saparynda boldy. Aşgabatda türkmen-moldowan gepleşikleri ýokary derejede geçirildi. Olaryň üstünlikli geçmegi däbe öwrülen dostlukly gatnaşyklary milli bähbitlere we bar bolan uly mümkinçiliklere gabat gelýän hil taýdan täze derejä çykarmaga bolan özara islegler bilen kesgitlenildi.
2015-nji ýylyň 8-nji aprelinde Türkmenistanyň hormatly Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Hindistan Respublikasynyň daşary işler ministri Suşma Swarajy kabul etdi.


text:
KEMENÇELI SAZ GURALLARY
Baý saz medeniýete eýe bolan türkmen halky eýýam gadymy döwürlerde dürli saz gurallaryny döredipdi. Türkmen halky geçmişde 72 guralyny döreden gadymy halklygy bilen tanalýar. Kalby aýdym-saza ýugurlan türkmen taryhda dürli saz gurallary döredip, nesillere baý medeni mirasy galdyrypdyr. Bu saz gurallar uzak taryhy döwür içinde dürli görnüşlere we atlara eýe bolýar. Olardan dutar we gyjak saz guraly türkmen halkynyň durmuşyna has berk ornaşandyr.
Türkmen edebiýatynyň nusgawy eserlerinde, halk eposlarynda, sazşynaslaryň, folklorçylaryň ylmy işlerinde we köp sanly syýahatçylaryň ýol ýazgylarynda ata-babalarymyzyň saz gurallary barada gymmatly maglumatlary bar. Alymlar türki halklarynyň arasynda ýaýran uzyn saply, kiçi kädili saz gurallarynyň ählisi gözbaşyny gadymy tanbur saz gurallaryndan alyp gaýdýar – diýip, netije çykarýarlar.
Gyjak kirişli, kemençeli saz guraly bolup, ol tut agajyndan, tabak görnüşli şekilinde ýasalýar. Gyjagyň kemençesi göni ýa-da ýarym aýlaw görnüşde agaçdan ýasalýar, oňa atyň saçlary berkidilýär. Geçmişde “gyjak” sözi peýda bolmazyndan öň, bu saz guralynyň başgaça atlandyrylan bolmagy hem mümkin.
Türkmen gyjagynyň göwrümi we ses hatary dutaryň ses hataryndan tapawutlanmaýar. Gyjagyň ortaky kirşi dutaryň aşaky taryna meňzeşdir. Onuň ýokarky kirşi dutaryň ýokarky tarynyň ornuny tutmak üçin niýetlenendir.
Dutar saz guralynyň ir wagtlarda tanbur, tamdyra, saz, gazma atlarynyň bolandygyny dürli çeşmelerden bilýäris. Bu atlaryň gelip çykyşy hakynda dürli çaklamalar bar.
Türkmen dilinde “saz” sözi köp manyda ulanylýar. “Saz” sözi sazlaşmak diýen manyda bolup, birnäçe zadyň özara sazlaşmagyna, tertipleşmegine, gelişmegine aýdylyp, saz guralynda onuň sazlaşykly ýasalmagyna, kirişleriniň sazlaşykly düzülmegine aýdylýar. “Görogly”, “Nejep oglan” ýaly dessanlarda dutaryň ady “saz” görnüşinde ulanylýar.
Dutaryň “saz” ady nusgawy şahyrlarymyzyň eserlerinde duş gelip bolýar. Goşgylarda dutaryň ýasalyşyna salgylanyp, onuň “saz” diýip atlandyrylmagyny ýerlikli hasaplasa bolar. Dutar tut agajyndan ýasalýar hem-de oňa tar birikdirilýär. Şu aýratynlyklar sebäpli-de ata-babalarymyz “Tut-tar” diýen özboluşly at döredipdirler. Soňra, wagtyň geçmegi bilen bu söz halkyň gepleýiş dilinde özgerip “dutar” görnüşinde adygyp galypdyr.
Türkmen dutarynyň täze, kämilleşdirilen prima, sekunda, bas, kontrobas ýaly görnüşleri bilen birlikde plektrli, ýagny kiriş kakar çalynýan görnüşleri-de peýda boldy. Ilki saz gurallarynyň döwlet orkestrinde, soňra ýurdumyzyň çeper höwesjeňler toparlarynda giňden ulanylyp başlanan bu görnüşi geçen ýüz ýyllygyň ortalaryndan soň has mäkäm ornaşdy.


text:
Hususy habarçymyz Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklarynyň Milli merkeziniň Türkmenbaşy şäher geňeşiniň başlygy Aşyr Bezirgenow arhiw we muzeý maglumatlaryna salgylanyp şu aşakdakylary gürrüň berdi.
Söhbetdeşimiziň aýtmagyna görä, Balkan welaýatyndan 1941-1945-nji ýyllarda 35 müňe golaý adam Watany goramaga gidipdir. Şolaryň arasyndan Türkmenbaşy şäherinden, Türkmenbaşy we Garabogaz etrabyndan urşa gidenler 2864 adama barabar bolupdyr. Balkan welaýatynyň zähmetkeşleriniň 7 müňden gowragy dogduk diýaryna dolanyp gelmedi, Olar Watan üçin, il gün üçin başlaryny gurban etdiler ýa-da aldym-berdimli söweş ýollarynda dereksiz ýitdiler. Ýowuz urşa gatnaşanlar Watanmyzy we Gündogar Ýewropany azat etmek ugrunda gaýduwsyzlyk bilen söweşdiler. Olaryň birentegi Sowet Soýuzynyň Gahrymany diýen belent ada we beýleki ýokary söweşjeň sylaglara mynasyp boldular. Olaryň arasynda Sowet Soýuzynyň Gahrymanlary: Rejepow Pena, Annaýew Oraz, Agalyýew Allaberdi, Bagirow Ruben Hristoforowiç, Begenow Madi Kaýbiýewiç, Wolkow Petr Pawlowiç, Grib Alekseý Fedorowiç, Mämmedow Halil, Nyýazmämmedow Täçmämmet, Petlýuk Iýosif Matweýewiç, Rylow Waleriý Dimitriýewiç, Şuwaýew Aleksandr Iýosowiç, Sotnikow Mihail Trifonowiç.
Arzyly Ýeňşi ýakynlatmak ugrunda tylda hem gijäni gündiz edip zähmet çekipdirler. SSSR-iň Ýewropa bölegi bilen gündogar sebitlerini baglalanyşdyryjy esasy port hökmünde Krasnowodsk şäheriniň (häzirki Türkmenbaşy şäheri) üstüne möhüm synaglar düşüpdir. Krasnowodsk transport merkeziniň-demir we deňiz ýol ulaglarynyň işgärleriniň üstüne düşen synag aýratynda uly bolupdyr. Bu ulag merkezi tyl bilen fronty baglanyşdyrýan kuwwatly ýük geçiriji baza öwrülipdir. Gyzyl Goşunyň harby bölümleriniň ençemesi ýarag, ok-däri, ýangyç, azyk bilen hut şu ýerden üpjün edilipdir.
Türkmen zenanlary dürli ýyly geýimleriň 2 milliona golaýyny fronta iberipdir. Ýyly egin-eşikleriň arasynda Berekediň öňki (Gazanjyk raýony) demirýolçy zenanlaryň tiken possunlary, Balkanabadyň öý-hojalykçy zenanlarynyň taýýarlan keltekçeleri, Etregiň (öňki Gyzyletrek) zähmetkeş aýal-gyzlarynyň ören jorapdyr ellikleri bolupdyr. Zähmet batalýonynda işleýän türkmen işçileri üçin ýyly geýimleriň 56 müňi iberilipdir. Bularyň bary aýal-gyzlarmyzyň merdanalygy, olaryň Watana çäksiz wepalylyklary, ukysyz geçiren gijeleri we kynçylyklary ýeňip geçmekdäki tutanýerliklerini görkezýär. Welaýatyň zenanlary, aýratyn hem oba zenanlary tylda ilkinjileriň biri bolup öz gymmat bahaly guwanyp dakynýan şaý-seplerini goranmak fondyna tabşyrmak bilen, şol fonda serişde toplamak baradaky asylly işlere baş goşupdyrlar. 1941-nji ýylyň awgust aýynda Serdar etrabynyň Kalinin adyndaky kolhozyndan Akjagül Ataýewa, Gülsoltan Hekimowa, Ogulnyýaz Myradowa we beýlekiler goranmak fondyna 23 kilogram kümüş tabşyrypdyrlar.
Welaýatyň şäher we oba ilaty fronta maddy taýdan hem işeňňir kömek beripdirler. 1941-nji ýylyň güýzünde Gyzylarbadyň (häzirki Serdar şäheri) wagon-remont zawodynyň komsamollary “Türkmenistan komsomoly” diýen tank kolonnasyny düzmek üçin pul serişdelerini toplamak baradaky teklip bilen eden çykyşlary Türkmenistanyň ähli ýaşlarynyň arasynda giňden goldaw tapypdyr. Munuň netijesinde şol ýylyň ahyryna çenli 700 müň manada barabar bolan nagt pul we 26 milliona barabar döwlet zaýomynyň obligasiýalary toplanypdyr.
Türkmen halky uruş ýyllary söweş hereketleri gidýän ýerlerdäki mekanlaryny wagtlaýynça terk eden zenanlaryň, çagalaryň garrylaryň 32,8 müňden gowragy üçin törlerini giňden açypdyr. Şol sanda Balkan welaýatyna göçürlip getirlen raýatlaryň 2 müňe golaýy ýerleşdirilipdir. Olaryň hajatlary, haýyş islegleri öz wagtynda kanagatlandyrylyp, ýaşamaklary we işlemekleri, duşmana garşy alnyp barylýan ählihalk göreşine goşulyp gidýän peýdaly zähmete işeňňir gatnaşmaklary üçin kadaly şertler döredilipdir.
Türkmenistan ilkinji bolup jahanda Beýik watançylyk urşunyň frontlarynda batyrlarça wepat bolan ogullarynyň hemmesine Milli Gahrymanlar diýen derejäni beren ýeke-täk döwletdir. Watanyň şöhratly ogullary hiç wagt ýatdan çykarylmaz. Olaryň atlary biziň ýüreklermizde ebedi ýaşar. Şu gün Türkmenbaşy şäher häkimliginiň gurnamagynda, Türkmenbaşy şäher harby wekilliginiň işgärleriniň gatnaşmaklarynda erkinligimiz, bagtymyz, azatlygymyz üçin şirin janyny orta goýan merdanlarmyzyň frontdan sag-aman dolanyp gelip häzirki wagtda aramyzda sag-aman ýaşap ýörenleri: Abdulin Hodi Abdulowiç, Şimankin Wýaçislaw Mihaýlowiç, Ýarjykow Güýzli Şarafaýewa Naziýe Fatimowna, Güseýinow Weli dagylaryň öýlerine barylyp ter güller, 200 manat pul sowgady we sowgatlar toplumy gowşuryldy.
Mähriban frontçylar! Siziň beýik gahrymançylykly gaýduwsyzlygyňyzy


text:
Suratlar üçin ak-gara ramkalar, ak-gara fotoramkalar
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29
.Surata aňsatlyk bilen ussat görk salmak üçin, özüne gelişýän ramkalary saýlap bilmekdir. Şuwagtlar suratlar üçin ak-gara ramkalar iň meşhur ramkalar diýip hasaplanylýar. Suratlary bezemek üçin her dürli ýollar ullanyp bolýar. Fotoramkalary özünden ýasap bolýar, ýöne oň üçin azyndan dizaýnçylykdan ukybyň bolmaly, belli fotoatelýelara ussat dizaýnerlara ýüz tutyp bolýar ýöne bu size ençeme çykdaýjylar getirer, ýene bir ýol bar, oda ýönekeý ýol bilen internet arkaly taýýar ak-gara ramkalary alyp öz suratyňyza ýerleşdirip bilersiňiz.Egerde siz birinji ýoly saýlap-seçen bolsaňyz, onda size birnäçe ýollary ýerine yetirmek galýar: Gerek bolan programany tapmak,mysal üçin, fotoşop; ony öz kompýuteriňize ýüklemek; ony öwrenmek üçin birnäçe wagt sarp etmek; programmada öz suratyny ýerleşdirip açmak; onuň owadanlygy bilen meşgullanmak, suratyn uzynlygy we ininiň ölçegini taýýarlamak, reňkler bilen owadanlamak üçin reňkleri saýlamak, taýýar bolan surata ýeketak özboluşly stil goşmak, taýýar bolan sungaty bellik etmäge ýatdan çykarmazlyk we şuňa meňzeş birnäçe zatlar. Bularyň hemmesi kynçylyk döreýär.We elbetde bu programany täze öwrenmäge başlanlar üçin ajaýyp suratlary döretmäge wagt gerek bolar. Eger siz şol ugurda ussat adam bilen iş alyşýan bolsaňyz, bir gep alyşmak birazrak size kyn bolar, onuň bilen bir ugurda bolmak we oňa netijede näme isleyaniňizi dogry düşündirmek kynrak bolar. Üstesinede siziň göwnüňize ýarasyn ýaramasyn siz tölemeli bolup galýanyz.Bu ýoluň aňsat we ýönekeý usulam bar. Hich hili wagt ýitirmän internet arklay siziň suratyňyz üçin gelişýän ak-gara fotoramkany tapmak mümkin, kynçylyk çykarýan dizaýnerleriň programalryny öwrenmek ýerine wagt sarp etmän, ol ramkalary internetdan alyp we öz kiçi bolmadyk netijäni görseň bolar. Şunlukda siz hiç hili pul harç etmän özüňize gerek netijäni hiç kimiň kömegine mätäç bolman öz elleriňiz bilen internet arkaly taýýarlap bilersiňiz..


text:
Ulaglar we aragatnaşyk toplumynyň işgärleriniň güni döredildi
Türkmenistanyň Prezidentiniň Permany bilen Ulaglar we aragatnaşyk toplumynyň işgärleriniň güni döredildi. Täze hünär baýramy her ýylyň 7-nji martynda – Amyderýanyň üstünden geçýän awtomobil we demir ýol köprüleriniň açylyp, ulanmaga berilen güni belleniler.
Resminama laýyklykda, Türkmenistanyň Prezidentiniň “Demir ýol ulaglary pudagynyň işgärleriniň gününi döretmek hakynda” 2015-nji ýylyň 23-nji ýanwarynda çykaran Permanyny güýjüni ýitiren diýip hasap etmeli.


text:
Magtymguly Pyragy geçmişiň, şu gunüň, gelejegiň şahyrydyr. Magtymguly dünýä halklarynyň arasynda meşhurlyk gazanyp, türkmen edebiýatyny ýer ýüzüne äşgär eden ussat hem-de türkmen halkynyň guwanjydyr we buýsanjydyr. Onuň şygyrlary halk durmuşyna iň içgin we çuňňur aralaşan eserler. Mundan başga-da onuň derejesindäki köptaraplylyk, içginlik başga bir şahyrda gabat gelmeýär.
Men näme sebäpden ilki Magtymguly Pyragyndan sözümi başladym. Sebäp Magtymguly Pyragynyň ýüzlenmedik meselesi ýok. Onuň şygyrlarynda geljegem görüp bolýar. Meselem:
Akmak sürer döwrany,
Akylly bolar onuň haýrany...
Ine şol döwürem geldi. Ýokarda öz adamlary bilen akmak sürýär döwrany, akyllylar açlykdan kösenýärler.
Gurbanguly Berdimuhamedow haçana çenli Hudaýdan gorkman halkyňy aç, gysyp, gorkuzyp saklajak. Welaýatdakylar şähere ylgaýarlar. Aşgabadyň ýaşaýjylay işsiz aç otyrlar. Aşgabatlylara diňe bir çykalga galýar, o-da öz döwletiňi taşlap gitmek. Işe girjek bolsaň ýa jüwüňde pul bolmaly ýa-da ýokarraklarda tanşyň oturmaly. Bu döwür adamlar para alyp, öz abraýlaryny satýarlar. Birini para berýäň, abraýyny satyn alyp iş şeýdip tapýarsyň. Adamlar indi şoňa bardy.
Magtymguly şygyrlaryň birinde garybyň gözýaşy soňlanar, ýüzünde diňe ýylgyryş peýda bolar (Goşkyň hakyky setirleri ýadymda däl, ýöne şol manyda ýazylgy.) diýip geçendir.
Gurbanguly Berdimuhamedow hiç kimem öz wezipesinde hat-da şu durmuşda-da ömürlik däldir. Türkmen halkyň IMPIÇMENT sözi, nesip bolsa Hudaýymyzyň özi hakykata öwürer. Amin.
Redaksiýadan: Okyjynyň haty bolşy ýaly çap edilýär. Onda aýdylanlar Azatlyk Radiosynyň resmi pozisiýasyny şöhlelendirmeýär.


text:
Türkmen metbugatynyň habar bermegine görä, Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Dünýä türkmenleri ynsanperwer birleşiginiň 20-nji ýygnagyna gatnaşýanlara gutlag ýüzlenmesini ugratdy.
Prezident öz gutlagynda, Esasy kanunyň kabul edilmeginiň 25-nji ýyly hem Magtymguly Pyragynyň hormatyna gurnalan ýokary derejeli ýygnagyň dünýä türkmenleriniň doganlyk gatnaşyklaryny berkitjegini we gatnaşýanlaryň ýüregini watan buýsanjy bilen joşdurjagyny aýtdy.
Azatlyk Radiosynyň Türkiýedäki habarçysy Döwlet Baýhan bu barada Germaniýadaky türkmen diasporanyň öňdebarjylaryndan, ençeme gezek Aşgabatdaky Mekan köşgünde DTYB-niň ýygnagyna gatnaşan Ýusup Gor we Owganystandaky etniki türkmenleriň il içinde "Türkmen şura" diýip atlandyrylýan türkmen geňeşiniň başlygy Nygmatulla bilen söhbetdeş boldy.


text:
5 Haziran 2016 Pazar
Birža Täzelikleri
Geçen hepdede Türkmenistanyň Döwlet haryt-çig mal biržasynyň söwdalarynda geleşikleriň 30-sy hasaba alyndy.
Daşary ýurt walýutasyna Owganystandan gelen telekeçiler (“Türkmenhimiýa” DK) ”B” kysymly karbamidi satyn aldylar. Mundan başga-da, daşary ýyrt walýutasyna reňklenen tüýjümek matalar, nah ýüplük, pagta-süýümi, şrot we pagta linti ýerlenildi. Satyn alan ýurtlar: Russiýa, Birleşen Arap Emirlikleri, Niderlandlar we beýlekiler. Geleşikleriň umumy bahasy ABŞ-nyň 6 million 731 müň dollaryndan gowrak boldy.
Manat serişdelerine Russiýadan, Hytaýdan, Beýik Britaniýadan, Birleşen Arap Emirliklerinden, Türkiýeden, Pakistandan, Hindistandan gelen işewürler jemi bahasy 7 million 23 müň manatlykdan gowrak bolan nah ýüplük, aşgarlanmadyk mata, pagta soapstokynyň çig ýagly kislotasyny satyn aldylar.
Içerki bazarda ýerli telekeçiler jemi 406 müň manatlyk polipropilen we azyklyk bugdaý satyn aldylar.
Kaydol: Kayıt Yorumları (Atom)


text:
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň türkmen halkynyň durmuş-ýaşaýyş şertlerini yzygiderli gowulandyrmak, Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan döwletimizi gülläp ösdürmek barada edýän yzygiderli aladalarynyň netijesinde ýurdumyzda häzirki zaman tehnologiýalary ornaşdyrylan iri senagat toplumlary we kärhanalary gurlup, ulanmaga berilýär, ýüzlerçesiniň gurluşygy bolsa üstünlikli dowam etdirilýär. Watanymyzyň paýtagty Aşgabatda, welaýatlarda we etraplarda, ýurdumyzyň ähli künjeklerinde ýaşaýyş-durmuş maksatly we senagat ähmiýetli binalaryň we desgalaryň gurluşygy ýokary derejede alnyp barylýar. Döwletiň ykdysadyýeti joşgunly depginler bilen ösýär. Şol sebäpli hem senagat önümlerine bolan isleg barha artýar. Şol binalaryň we desgalaryň gurluşyklaryny ýokary hilli senagat önümleri bilen üpjün etmek wezipesi bolsa Türkmenistanyň Senagat ministrliginiň esasy wezipesi bolup durýar.
Arçabil Şaýoly, 132 Aşgabat, Türkmenistan 744036
Tel: (+993 12) 39-00-19, 39-00-33
Faks: (+993 12) 39-00-75


text:
4 Eylül 2015 Cuma
Türkmenistanyň Prezidentiniň Karary
Türkmenistanyň Prezidentiniň Karary bilen, Kerimguly Garowow Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň baş direktory wezipesinden boşadyldy.
***
Türkmenistanyň Prezidentiniň Karary bilen, Ýusup Gurbanberdiýewiç Baýramow Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň baş direktory wezipesine bellenilip, ol Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komitetiniň “Türkmen owazy” teleradioýaýlymynyň başlygy wezipesinden boşadyldy.
***
Türkmenistanyň Prezidentiniň Karary bilen, Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komitetiniň “Türkmen owazy” teleradioýaýlymynyň başlygynyň wezipesini wagtlaýyn ýerine ýetirmek, Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komitetiniň başlygynyň orunbasary Annasähet Seýitnazarowiç Kakaýewiň üstüne ýüklenildi.
Kaydol: Kayıt Yorumları (Atom)


text:
Orsýet we ABŞ Siriýanyň hökümetiniň gozgalaňçylaryň elindäki giňişliklerde himiki ýaraglary ýene ulanmagynyň güman edilmeginiň üstünde BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşinde tutuşdylar.
ABŞ-nyň ilçisi Nikki Haleý 5-nji fewralda Orsýeti Başar al Assadyň goşunynyň Gündogar Ghouta regionyndaky hüjümlerde himiki ýaraglary ulanmagy barada “onlarça pidanyň anyk subutnamalaryna” garamazdan derňewleri petiklemekde aýyplady.
Siriýada 2015-nji ýylyň sentýabr aýyndan bäri prezident Başar al-Assada ýardam bermek boýunça harby operasiýalary geçirýän Orsýet aýyplamalary ret edýär we “galp” diýip atlandyrýar.
“Hiç bir jogäpkäriň anyklanmadyk ýagdaýynda himiki ýaraglary ulanmakda Siriýanyň hökümetini aýyplamagyň esasy maksady bize mese-mälim” diýip, Orsýetiň ilçisi Wasiliý Nebenziýa jogap berdi.
Iki ýurduň arasyndaky aýyplamalar BMG-niň Siriýada himiki ýaraglaryň ulanylmagynyň üstüni açmak boýunça derňewlerini dowam etdirmek boýunça rezolýusiýasyny Orsýetiň noýabra aýynda böwetlemeginiň yzýany edilen çykyşlary gaýtalady.
Siriýa himiki ýaraglaryň ulanylmagyna degişli aýyplamalary yzygiderli ret edip gelýär. Derňew topary 2015-nji ýylda Siriýada amala aşyrylan hüjüme “Yslam döwleti” toparynyň jogapkärdigini anyklady.


text:
Motor Wýetnam şäherleriniň esasy gatnaw ulagy. Nirä gitseň motordan doly. Wýetnamlylar (Milleti näme bolýa bularyň? Menä wýetkos diýäýýän käwagt.) hut motorda doglan ýaly. Käwagt ýolda duş gelýä, bütin maşgalasy bilen münýäler. Aslynda Agajan bu mesele barada öz syýahat blogynda ýazypdy. Bu ýere birinji gezek gelen biri üçin gaty täsin zat. Olaryň ýollarda bolşuny görüp ýüregiň ýarylýa.
Motor sürmek beýlede dursyn, men ömrümde tigir sürip görmedim. Henize çenli nädip iki tigirde deňagramlyk saklanyp bolýanlygy kelläme syganok. Birnäçe synanşykdan soň meniň motor diýen zady sürip bilmejekdigim meselesi kellämde ornaşyp başlady. Birem gelenimiň birinji hepdesinde awariýa düşip, gapyrgalarymy agyrdansoň bu pikir (gorky, fobia diýseňem boljak) has hem güýçlendi. Iki hepdeläp gijeleri uky alyp bilmän, oturyp turanymda ejir çekmek, hiçkime görkezmesin. Öýdäkilere aýtmadym awariýa bolanymy, doganym aram aram blogumy okaýa, indi habarlary bolar.
Garaz men ýuwaş ýuwaş sürüji däl-de ýönekeý ýolagçy derejesine geçip başladym. Gitmeli, goýmaly ýerim bolsa birini azara goýup baryp gaýtmaly. Soň ýuwaş ýuwaşdan beýlekileriň motor sürüşini syn edip başladym. Nähili ýagdaýda nädip sürýändiklerini. Ýollary öwrenip başladym. Ahyry bir gün agşam ara özüm sürdim motory. Ýeke özüm däldim elbetde, ýanymda Kemal bardy. Şähere çykyp iş ýerimize çenli baryp gaýtdyk. Giç sagatlarda ýolda kän hereketlilik bolmansoň aňsatdy. Ertesi gün turanymda indi özüň sürip gidiber motoryňy diýip ýeke özümi goýdylar. Illeriň 10-15 minut aralykda barýan ýoluny men ýarym sagatdan köp wagtda geçdim. Içimden Kemal sürmäni oňaran bolsa menem oňararn diýip özüme göwünlik berýädim.
Şol wakadan soň 4-5 hepde geçdi. Hudaýa şükür hiç meselesiz sürüp ýörin. Ýöne syn eden kynçylyk we täsinliklerden käbirlerini paýlaşaýyn siziň bilen.
- Ilki sürip başlan wagtlarymda ýüzim, gözüm, burnym, we başga-da birnäçe ýerim gijäp bizar edýädi. Iki elläp motora gaýym ýapyşansoň gaşanmagam kyn bolýa. Öň aýdyşym ýaly tigir hem sürip görmänsoň kyn bolýady. Käwagt motory gyra çekip gowja gaşanýan, soň 2-3 minutdan soň ýene täzeden gijäp başlaýa. Çatryklarda çyranyň gyzyl ýanmasyny diläp barýadym ýol boýy. Gyzyl ýanýan bolsa gaşanmaga pursat bolýa. Häzir bu mesele çözüldi, ussatlygym kämilleşýär.
- Motorlar köçeleriň iň sagynda gitmeli ýerli düzgünlere görä. Uly ýollarda motor we tigirler üçin iň sagda esasy ýoldan beton bilen bölünen ýollar bolýa. Bulam uly ýolyň 25% töweregi bolýa. Ýöne eger-de şäherdäki ulaglaryň 70-80% motordan ybarat bolany üçin bu ýollar haçan görseň doly. Gaty gitse 3 motor sygýa ýollara. Birem wýetkoslaryň bir zady bar, olam tanyşlary bilen iki motorda ýol boýy 20-30 km/sagat tizlikde gürrüňdeş bolup gidýäler. Ne sagyndan, ne-de çepinden geçip bolýa bularyň. Signal berseňem ýa eşidenoklar, ýa-da olaryň keýpine degenligiň üçin ters seredip ýol berýärler. Öň Agajan diýýädi, Bangkokda öňüňde barýan iki sany aşyk-maşuklardan geçmek gaty kyn diýip. Edil bärde-de şeýle ýagdaý iki sany motorda gürrüň edip barýanlar üçin degişli
- Çatryklarda gyzyl ýanýan hem bolsa motorlar üçin saga öwrülmek rugsady bar. Ýöne eger gijä galan bolsaň çatryga we göni gidýän motorlar kän bolsa olar ýolyň sag tarapynam tutýalar we geçmek mümkinçiligi bolanok. Beýle ýagdaýlarda iller pyýada ýodajyga çykýalar motorlary bilen we ýollaryna dowam edýäler. Bulam onsuz hem kyn bolan ýol hereketi kynlaşdyrýa.
- Şäherde pyýada barýan kän adam görmezsiňiz. We pyýada ýodajyklaryň köpüsi motor duralgalary. Kiçiräk dükänlar ýa-da restoranlaryň öňi gelen müşderileriň motorlary bilen doly. Köpüsinde hem ýörite işgärleri bar motorlara seredýän. Motory goýansoň eliňe bir kagyzjagaz berýä, çykanyňda şol kagyzy görkezmeseň motory berenok. Ýitiräýseň hem kyn bolýa almak. Motor özüňkidigini subut etmeli bolarsyň.
- Ýaşaýan öýümiň aşagynda awto we moto ulaglara niýetlenen duralga bar. Agşam işden geleniňde motoryňy goýýaň. Irden işe gitjek wagtyň goýan ýeriňde köplenç tapylanok. Munyň sebäbi gelip gidýän motorlar kän. We käwagt seniň motoryň beýlekiniň hereketine päsgelçilik berip bilýä. Munda duralgaň işgärleri motoryň ýerini üýtgedýäler. Käwagt motory goýlan ýerinden çykarmak üçin 2-3 sany motory süşirmeli bolýa. Men eýýam iki sany jalbarymy ýyrtdym motorymy çykarjak diýip.
Garaz motorlar barada aýdara zat kän. Beýleki synlarymy başga bir mowzukda paýlaşaryn.
P.S.
Häzirlikçe Hoçiminden birnäçe wideo görüň


text:
Türkmenistanlylaryň hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowa bolan beýik ynamy ýurdumyzyň üstünliklerini kesgitledi
14-nji fewralda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýokary döwlet wezipesine girişmegine 11 ýyl dolýar.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýurdumyza baştutanlyk edip gelýän ýyllary Gahryman Arkadagymyzyň ýöredýän syýasatynyň – parahatçylyk, durnuklylyk we ösüş syýasatynyň esasy ugurlaryny aýdyň şöhlelendirdi. Onuň esasy ýörelgeleri ynsanperwerlik, durmuş adalatlylygy, ruhubelentlik, anyk maksady ugur edinmek bolup durýar.
Bu şanly sene resmi taýdan bellenilýän baýramçylyklaryň senenamasyna girmeýär, ýöne ýurdumyzyň ýylýazgysynda aýratyn orny eýeläp, 2007-nji ýylda, soňra 2012-nji we 2017-nji ýyllarda türkmenistanlylaryň ykbalynda möhüm ähmiýeti bolan wajyp çözgüdi ýatladýar.
Millionlarça adamlar konstitusion hukuklaryna laýyklykda we geljegiň öňündäki jogapkärçiligine düşünip, täze döwür üçin öňdengörüjilikli syýasaty ýöredýän hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowa öz seslerini berip, oňa geljek ýedi ýylyň dowamynda döwlet Baştutany wezipesini ynandy. Türkmenistanyň Konstitusiýasynyň täze rejelenen görnüşine laýyklykda, Prezidentlik döwrüniň uzaldylmagy ýurdumyzyň ýolbaşçysyna mähriban Watanymyzyň rowaçlygyna, halkymyzyň abadançylygyna gönükdirilen giň möçberli maksatnamalary hem-de taslamalary doly durmuşa geçirmäge giň mümkinçilik berdi.
Bu senelerde diňe jemgyýetçilik-syýasy wakalar däl-de, eýsem, onuň üsti bilen halkymyzyň synmaz bitewüligi, raýdaşlyk we milli Liderimiziň ähli başlangyçlaryna bolan uly goldaw öz beýanyny tapýar.
25-nji martda geçiriljek Mejlisiň altynjy çagyrylyşynyň deputatlygyna, Halk maslahatynyň we Geňeşleriň agzalygyna saýlawlara taýýarlyk görmegiň çäklerinde şu günler guralýan duşuşyklarda hem bu barada gürrüň edilýär. Öňde boljak saýlawlar milli demokratik ýörelgelere esaslanýan halk häkimiýetlilik ulgamyny mundan beýläk-de kämilleşdirmekde möhüm ädime öwrüler. Çünki häzirkizaman dünýä tejribesi bilen milli ýörelgeleriň utgaşdyrylmagy hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biridir. Parlament saýlawlaryna dalaşgärleiň hatarynda Demokratik, Senagatçylar we telekeçiler, Agrar partiýalaryň hem-de raýatlar toparlarynyň wekilleri bar.
Ähli saýlaw okruglarynda bir orna birnäçe dalaşgär bellige alyndy. Munuň özi saýlawlaryň bäsdeşlik ýörelgelerine kybap gelýändigini we Garaşsyz, Bitarap Türkmenistanda demokratik esaslaryň çuňlaşdyrylýandygyny aňladýar. Saýlawlara halkara hem-de milli synçylaryň gatnaşmagy onuň açyklygyny we aýanlygyny üpjün eder.
Bu gezekki şanly sene hem-de ýurdumyzda ýaýbaňlandyrylan saýlaw möwsümi soňky Prezident saýlawlaryndan bäri geçen döwürde ýerine ýetirilen ägirt uly işler barada oýlanmaga, şol döwrüň şanly we ähmiýetli wakalaryň ençemesine beslenendigini saldarlamaga esas berýär. Şol birwagtyň özünde milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň döwletimizi ösdürmek we onuň dünýädäki abraýyny berkitmek boýunça öňe süren täze maksatlarynyň ähmiýeti bellärliklidir.
Türkmenistanyň halkara derejesi we abraýy ýurdumyzda demokratik ýörelgeleriň netijeli durmuşa geçirilmegine baglydygy şübhesizdir. Demokratik döwletiň gurluşy syýasy erki, öňdengörüjilik ukyby hem-de guramaçylyk endigi talap edýär. Milli Liderimiz durmuş ulgamyna gönükdirilen özgertmeleri esas edinip, ýurdumyzda raýatlyk edaralarynyň döredilmegine, köp partiýalylygyň, telekeçiligiň ösdürilmegine ähmiýet berýär.
Milletiň asyrlar aşyp gelýän oňyn tejribesi we ruhy gymmatlyklary türkmen jemgyýetiniň hem-de döwletiniň esasyny düzýär. Milli ýörelgeleriň döwrebap tejribeler bilen utgaşdyrylmagy, nesilleriň arabaglanyşygy we täzeçillik özgertmeleri bu gün halk demokratiýasynyň beýik esaslaryna daýanyan häzirki milli syýasatyň häsiýetli aýratynlygyny özünde jemleýär. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow milli taryhy mirasy ýurdumyzy döwrebaplaşdyrmagyň, jemgyýeti ösdürmegiň möhüm guralyna öwürdi. Halkymyzyň köpasyrlyk tejribesine we parahatçylyk döredijilikli ýörelgelerine daýanyp, milli ösüşiň täze mümiknçilikleri özleşdirilýär.
Umumy ykrar edilen Baştutanynyň daşynda jebisleşmek türkmen halkyna gadymy döwürlerden mahsus ýörelgedir. Ol milli ylalaşygy, pugta döwletliligi özünde jemläp, demokratik ösüşiň aýratynlyklaryny we ýurdumyzyň taryhynyň häzirki tapgyryndaky öňegidişligini üpjün edýär. Halkymyzyň döwlet durnuklylygynyň möhüm ugurlaryny kemala getirýän ýörelgeleri Türkmenistanyň ykdysady we durmuş ösüşiniň möhüm şertidir.
Döwletiň we her bir raýatyň bähbidine laýyk gelýän ugurlaryň anyk kesgitlenilmegi, hem-de dürs beýan edilmegi, maksatlaryň, meýilnamalaryň aýdyňlygy bu işleriň ählihalk häsiýetine eýe bolmagyna ýardam edýär we özüniň anyk miwelerini berýär.
Gözümiziň alnynda we tutuş dünýä bileleşiginiň nazarynda ägirt uly meýilnamalar durmuşa geçirildi. Giň möçberli syýasy, ykdysady, durmuş özgertmeleri ýurdumyzyň keşbini düýpli özgertdi. Jemi içerki önümiň sazlaşykly ösüşi, senagatyň köpugurly esasda öňe gitmegi, daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümleriň önümçiliginiň ýola goýulmagy we täze eksport mümkinçilikleriniň açylmagy milli Liderimiziň durmuşa geçirýän özgertmeleriniň üstünliklere beslenýändiginiň subutnamasydyr.
Ulag-üstaşyr geçelgeleriniň, gaz geçirijileriň, gara we demir ýollaryň, deňiz hem-de howa menzilleriniň köpugurly ulgamyny döretmek, nebiti we gazy gaýtadan işleýän önümçilikleri, erkin ykdysady zolaklary kemala getirmek babatda möhüm ädimler ädildi. Özara peýdaly halkara hyzmatdaşlygy, daşary ýurt maýalayny çekmek, halk hojalygyny dolandyrmagyň tutuş guralyny döwrebaplaşdyrmak, bazar gatnaşyklaryny we hususy pudagy ösdürmek işlerine ägirt uly depgin berildi.
Ýurdumyzda alnyp barylýan giň möçberli işleriň, bolup geçýän wakalaryň netijeleri sanardan köp. Bu bolsa hormatly Prezidentimiziň amala aşyrýan ähli özgertmeler maksatnamasynyň esasy aýratynlygyny, şolaryň täzeçil we toplumlaýyn häsiýete eýedigini, halkymyzyň abadan hem-de bagtyýar durmuşynyň üpjün elilmegine, durmuş ulgamynyň kämilleşdirilmegine gönükdirilendigini tassyklaýar.
Milli Liderimiziň geljekki ýedi ýylyň dowamynda toplumlaýyn özgertmeler maksatnamasyny özünde jemleýän täze meýilnamalarynyň möhüm ugurlary giňden ara alnyp maslahatlaşylmaga hödürlenildi. Şolaryň hatarynda Türkmenistany 2018-2024-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmäge gönükdirilen esasy işler hem bar. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow milli ykdysadyýetimiziň durnukly ösüşi, bazar gatnaşyklaryna geçmek, hususan-da, ykdysadyýetiň döwlete dahylly bolmadyk pudagyny ösdürmek üçin ähli serişdeleri, mümkinçilikleri peýdalanmagy möhüm wezipe hökmünde öňe sürdi. Halkara we sebitara ähmiýetli maýa goýum taslamalaryna, giň möçberli özgertmeleriň durmuşa geçirilmegine gönükdirilen işler yzygiderli dowam eder.
Garaşsyz Türkmenistanyň ilatyň ýaşaýyş-durmuş derejesiniň ýokarlandyrylmagyna gönükdirilen döwlet syýasaty durmuş üpjünçiligini, raýatlaryň hukuklarynyň we bähbitleriniň goralmagyny esasy ugur edinýär. Saglygy goraýyş, bilim, medeniýet we hyzmat ulgamyna degişli beýleki işleriň netijeliligini ýokarlandyrmak bilen adam mümkinçiliklerini ösdürmek üçin zerur şertleriň döredilmegi möhüm ugur hökmünde kesgitlenildi.
Ähli öňde goýlan maksatlaryň durmuşa geçiriljekdigi şübhesizdir. Munuň şeýledigini geçen ýylyň tejribesi görkezdi we biz ägirt uly meýilnamalary amala aşyrmaga ukyplydyrys. Hut şonuň üçin hem Türkmenistanyň gazanýan üstünlikleri, ýeten derejesi her bir adamyň durmuşynda öz beýanyny tapýar. Bu bolsa tutuş halkymyzyň öz Prezidentine-- milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowa bolan belent ynamyny pugtalandyrdy.


text:
LINE bize haçandan bäri Creators Market atly hyzmatyny hödürleýär. Bu hyzmatyň üsti bilen siz LINE -da tema we Stiker taýýarlap satyp bilersiňiz. Hyzmaty açmak üçin Paypal hasabyňyz we bir visa ýa-da Mastercard logaly kartyňyz bolmalydyr. Creators Market Şu yerden registrasiya edip bilersiniz. Indiki temalarda bolsa Stiker nadip ugratmaly we şm
Aylyk kart bolmayar.
Suraty A4 kagyzyn yüzüne çekip reňklemän Skanerden geçirip kompýutere ýüklemeli soňra Illustrator ýada photoshopdan düzedip reňklemeli. Eger Photoshopdan başyňyz çykýan bolsa Photoshopdan hem stiker ýasap bilersiňiz! Suratyň razmerini 370×320 etmeli. Eger iňlisçe bilýän bolsaňyz Stiker hakynda şu ýere girip has giňişleýin öwrenip bilersiňiz.
Stiker nadip ugratmaly nadip yasamaly soraglara VIDEO tayyarladyk Videony yuklap seredip bilersiniz!
Bu karakterler Photoshopda yasalan. Video arkaly owrenip bilersiniz yasalyşyny. Videony şu linkden alyp bilersiniz 12 MB Video
Creators Market panelnden kabir suratlar.
5,806 gezek okaldy