text:
Owgan resmisi “Talybanyň” gapma-garşy bölümleriniň bir-birine garşy söweşýändiklerini we soňky günlerde iki tarapdan jemi 50 çemesi adamyň öldürilendigini habar berdi.
Zabul welaýatynyň Arghandab etrabynyň häkimi Mohmand Nostrayar “Talybandan” bölünen söweşijileriň molla Mohammad Rasulyň ýolbaşçylygynda Owganystanyň günortasynda “Yslam döwleti” toparyna goşulandygyny aýtdy.
Geçen hepdede Rasulyň Kabulyň iýul aýynda “Talybanyň” esaslandyryjysy Molla Omaryň ölendigi barada yglan etmeginiň yzýany ýolbaşçylygy öz eline alan Molla Ahtar Mansury goldamaýan toparyň lideridigi aýdyldy.
“Talybanyň” Mansura ýakyn ýolbaşçysynyň 8-nji noýabrda “The Associated Press” agentligine aýtmagyna görä, Rasul özünde ýeterlik söweşiji bolmansoň “YD” toparyna goşulypdyr.


c: text/html

text:
Kuba öz rewolýusion lideri Fidel Kastronyň ýasyny tutýar.
90 ýaşynda ýogalan Kastronyň ölümi 26-njy noýabrda yglan edildi we ýurtda dokuz günläp resmi ýas tutulýar.
Döwlet edaralaryndaky baýdaklar aşak goýberildi we kommunistleriň ada ýurduna ýarym asyra golaý ýolbaşçylyk eden we 26-njy noýabrda jesedi kremasiýa edilen Kastronyň hormatyna konsertler, şatlykly çäreler ýatyrylmaly, köpçülikleýin ýygnanşyklar geçirilmeli edildi.
Kastronyň kremasiýa edilen jesediniň küli 4-nji dekabrda gündogar şäher Santiago eltiler.
Kastronyň ölümi dünýä liderleriniň we tanymal şahslaryň bir toparynda gynanç döretse, başgalar, şol sanda ABŞ-nyň saýlanan prezidenti Donald Trampmerhumy ýazgaryp çykyş etdi, ABŞ-nyň prezidenti Barak Obama Kastrony taryhyň suduna galdyrsa, dünýäniň çar künjegindäki çepçiler ony Latyn Amerikasynda ABŞ-nyň agalygyna garşy durmagy başaran we garyplara bilim we saglyk hyzmatlaryny beren lider hasapladylar.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Şol hasabatda Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň, Ýewropa Bileleşiginiň we Birleşen Milletler Guramasynyň repressiw režimlere ýeterlik derejede basyş etmeýändigi aýdylýar. Şeýle-de “Hytaýyň esasy adam hukuklaryny bozmagyna garşy çykmak üçin halkara çekinjeňligiň bardygy” hem nytgalýar.
“Human Rights Watch” Günbataryň käbir ýolbaşçylaryny, şol sanda BMG-niň baş sekretary Ban Ki-muny, ÝB-niň daşary syýasat we howpsuzlyk boýunça baş wekili Katerina Aştony we ABŞ-nyň prezidenti Barak Obamany käbir döwletleriň kanun bozmalaryna ýeterlik üns bermän, has köp gepleşiklere ýykgyn edýändikleri üçin tankytlaýar.
Türkmenistan we Özbegistan
Hasabatda ÝB-niň Türkmenistanyň we Özbegistanyň awtoritar režimlerine garşy mylaýymlyk bilen çemeleşýändigi bellenilýär we ýazgarylýar. ÝB-niň bu iki ýurda “ýaranjaňlyk bilen garaýandygy” nygtalýar. Mundan başga-da, “Adam hukuklary meseleleriniň maslahat edilmejekdigi” sebäpli awtoritar hökümetleriň ýolbaşçylarynyň gepleşikleriň geçirilmegine oňyn garaýandyklary aýdylýar.
Bu hasabatyň ýaýradylmagy Özbegistanyň prezidenti Yslam Kerimowyň Brýussele edýän saparyna gabat geldi.
“Kähalatlarda adam hukuklaryny goramak meseleleriniň hökümet bähbitleri bilen
Soňky birki ýylyň dowamynda at tutmagyň we utandyrmagyň ýerine, gepleşikler we dymmak diplomatiýasy diýilýän ugry saýlamak moda öwrüldi
“Human Rights Watch” guramasynyň Germaniýadaky edarasynyň aragatnaşyk boýunça başlygy Wenzel Michalski bu hasabat barada Azatlyk Radiosyna şeýle gürrüň berdi: "Soňky birki ýylyň dowamynda at tutmagyň we utandyrmagyň ýerine, gepleşikler we dymmak diplomatiýasy diýilýän ugry saýlamak moda öwrüldi. Biziň pikirimizçe, bu dünýäde adam hukuklarynyň bähbidine däl. Hususan-da, ýapyk gapylaryň aňyrsyndaky gepleşiklerde bu ugurda hiç hili özgerişligiň ýokdugy belli boldy”.
Halkara Human Rights Watch guramasynyň ýaýradan hasabatynda Eýranda metbugat tankytçylaryny gynamagyň we gorkuzmagyň entegem dowam edýändigi, şeýle-de bu ýagdaýlaryň “adam hukuklary boýunça krizisi has-da çuňlaşdyrýandygy” bellenilýär.


text:
Gatnaşmaýanlar – 2009-njy ýylda prezident Mahmud Ahmedinejadyň jedelli ýagdaýda täzeden saýlanmagyna garşy köpçülikleýin protestleri gurnan "Ýaşyl Herekete" ýolbaşçylyk eden adamlar. Bular saýlawy boýkot edýärler.
"Ýaşyl Hereketiň" esasy ýolbaşçylary Mir Husseýn Musewi bilen Mehdi Karrubi öten ýyl halky oppozisiýanyň köpçülikleýin üýşmeleňine çagyraly bäri öý tussaglygynda saklanýarlar. Bu üýşmeleňe on müňlerçe protestçi gatnaşypdy.
Dalaşa girişmäge synanyşan beýleki reformaçylara bolsa konserwatiw "Gözegçiler Geňeşi" ýol bermedi. Geňeşiň başlygy Aýatolla Ahmad Jenneti dönükler diýilýän reformaçylaryň "gatnaşmagy gerek däl" diýdi.
Reformaçylardan saýlawa gatnaşýanlar şu wagt hem parlamentiň agzalary bolan bir kiçeňräk topar. Ýöne beýlekileriň arasynda-da bular bilen duýgudaşlyk edýän, emma muny daşyna çykaryp bilmeýän dalaşgärleriň bolmagy mümkin.
Muny ABŞ-nyň Jorjtaun uniwersitetiniň Eýran boýunça eksperti Şireen Huntar şeýle düşündirýär:
—Reformaçylaryň pikirleri ol ýerde bar. Käbir adamlar reformaçy ady bilen bu dalaşa goşulmasa-da, olaryň esasy pikirleri bilen duýgudaş (demokratiýa, kanunyň hökümdarlygy we şahsy erkinlikler).
Iki lageriň arasyndaky göreş
"Ýaşyl Hereket" saýlawdan çetleşdirilenligi sebäpli bu saýlaw konserwatiwleriň iki lageriniň arasyndaky göreş bolar. Bularyň biri prezidentlik möhleti 2013-nji ýylda soňlanýan Ahmedinejadyň tarapdarlary. Olaryň maksady – ol prezidentlikden aýrylansoň hem häkimiýeti öz ellerinde saklamak. Beýleki topar bolsa, Yslam respublikasynda däp boýunça hökümet organlaryna we ykdysadyýete agalyk edip gelen konserwatiwler. Ahmedinejad bularyň işlerini kynlaşdyrýar.
Hameneýiniň pozisiýasyny açyk sorag astyna alýan ýok. Gürrüň diňe onuň güýç-gudraty, parlamentiň güýç-gudraty barada barýar.Şireen Huntar
Bu lagerleriň ikisi-de özleriniň ýokary dini ýolýaşçy Aýatolla Ali Hameneýä sadykdyklaryny aýdýarlar. Ýöne olaryň arasynda Eýranda parlamentiň we prezidentiň güýç-gudratynyň näderjede bolmalydygy barada tapawutly pikirler bar. Muny Hunter şeýle düşündirýär:
—Hameneýiniň pozisiýasyny açyk sorag astyna alýan ýok. Gürrüň diňe onuň güýç-gudraty, parlamentiň güýç-gudraty barada barýar. Parlament bir karara gelmezden öň hem Hameneýiniň näme zady ileri tutýandygyny soramaly.
Ykdasydy meseleler barada hem konserwatiwleriň pikirleri deň gelenok. Ahmedinejadyň welaýatlara aýlanyp, problemalaryň çözülmegi üçin halka pul paýlamagy onuň tarapdarlarynyň sanyny artdyrsa-da, ykdysadyýeti planlaşdyrýanlary gaharlandyrýar.
Saýlawyň galplaşdyrylmagyndan gorkýanlar
Parlament saýlawlary Ahmedinejad 2009-njy ýylda täzeden saýlanaly bäri geçýän ilkinji saýlaw. Reformaçylar prezidentlik saýlawlarynyň netijeleriniň galplaşdyrylandygyny aýtdylar.
Indi saýlawyň galplaşdyrylmagyndan gorkýanlar reformaçylar däl-de, konserwatiwler.Şaul Bahaş
—Ýöne indi saýlawyň galplaşdyrylmagyndan gorkýanlar reformaçylar däl-de, konserwatiwler. Olar hökümet saýlaw işlerine garyşar diýip duýduryş berýärler—diýip, Jorjtaun uniwersitetinden Şaul Bahaş aýdýar.
Eýranyň ýadro krizisinde bolsa saýlawlardan soň hem üýtgän zat bolar diýip pikir edilenok. Sebäbi Eýranyň daşary syýasaty barada konserwatiwleriň arasynda ylalaşmazlyk ýok. Hökümet özüniň ýadro programmasynda berk dur.
Günbatar Tähranyň bu programma daýanyp, atom ýaraglaryny öndürmäge synanyşýandygyny aýdýar. Eýran hem onuň diňe energiýa öndürmek üçindigini gaýtalaýar.


text:
“Türkmenistanyň graždan awiasiýasyny ösdürmek boýunça milli maksatnamada” esasy ugur ýurduň transport-aragatnaşyk infrastrukturasyny döwrebaplaşdyrmaklyga gönükdirilýär. Bu maksatnama laýyklykda, ýurtda täze aeroportlar we terminallar, inžener-tehniki desgalar gurular, şeýle hem graždan awiasiýasynyň häzirki wagtda hereket edýän desgalary döwrebaplaşdyrylar we rekonstruksiýa ediler.
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň görkezmesi esasynda “Türkmenhowaýollary” döwlet milli gullugy “2012-2030-njy ýyllar aralygynda Türkmenistanyň graždan awiasiýasyny ösdürmek boýunça milli maksatnamany” işläp düzdi.
Bu maksatnama üç döwri öz içine alýar: birinji döwür - 2012-2015-nji ýyllara, ikinji döwür – 2016-2020-nji ýyllara we üçünji döwür – 2021-2030-njy ýyllara bölünýär.
Howa gämileriniň parky
Howa gämileriniň parkyny planlaşdyrmak işi üç bölekden durup, ol Türkmenistanyň içki howa aragatnaşygyny, 5200 km. uzaklykdaky orta howa aragatnaşygyny hem-de 5200 km. uzaklykdan daşdaky howa aragatnaşygyny öz içine alýar. Ýakyn geljekde ýurduň medeni ýadygärliklerine syýahat etmek üçin wertolýot arkaly “howa taksisiniň” hyzmaty hem ýola goýular.
TDH gullugynyň maglumatyna görä, şu günki gün Türkmenistanyň graždan awiasiýasy dünýäniň meşhur kompaniýalarynyň, şol sanda “Boeing” kompaniýasynyň öndürýän howa gämileriniň we wertolýotlarynyň häzirkizaman modelleri bilen üpjün edilýär.
Häzirki wagtda ýurduň milli howa parkynyň dünýä belli “Boeing-757”, “Boeing-737” we “Boeing-717” kysymly 19 howa gämisi bilen üpjün edilendir. “2012-2030-njy ýyllar aralygynda Türkmenistanyň graždan awiasiýasyny ösdürmek boýunça milli maksatnamanyň” durmuşa geçirilýän döwründe bu san 39-a ýetiriler.
Regionlarda ýerleşýän howa duralgalaryny halkara standartlaryna getirmek we olary tehnika bilen üpjün etmek işleri hem maksatnamada göz öňünde tutulypdyr.
Şeýle hem, kenarýaka şäherinde ýük daşamak üçin howa duralgasyny giňden ulanmaklyk hem planlaşdyrylýar.
Daşary ýurtlara reýsler
Häzirki döwürde “Türkmenhowaýollary” içerki reýsler bilen bir hatarda 11 daşary ýurduň 15 şäherine yzygiderli reýsleri amala aşyrýar. Bu reýsler Abu-Dabi, Amritsar, Almaty, Bankok, Birmingem, Deli, Dubaý, Kiýew, London, Moskwa, Minsk, Pekin, Stambul, Sankt-Peterburg, Frankfurt şäherlerini öz içine alýar.
2012-2015-nji ýyl aralygynda Türkmenbaşy şäheriniň aeroportundan Stambul, Moskwa, Aktau şäherlerine, şeýle hem Aşgabadyň aeroportundan Urumçy, Phuket, Nowosibirsk, Milan, Antaliýa, Seul, Kuala-Lumpur şäherlerine reýsleri açmak planlaşdyrylýar.
2016-2020-nji ýyllar aralygynda “Boeing” uçarlarynyň sany 31-e getirilende Türkmenbaşy şäherinden Sankt-Peterburga, şeýle hem Aşgabatdan Jidda, Medine, Koçin, Ahmedabat, Samara, Hanoý, Wena, Sofiýa, Budapeşt, Manama, Nýu-Ýork, Toronto şäherlerine täze reýsleri açmak maksat edinilýär.
2021-2030 ýyllar aralygynda bolsa ýurduň graždan awiasyýasyndaky iň döwrepap howa gämileriniň sany 39-a ýetende Aşgabat şäherinden Pariže, Madride, Jakarta, Maskata, El-Kuweýte, Singapura, Şarm-el-Şeýha, Hurgada, Kaire howa aragatnaşygyny ýola goýmaga mümkinçiligiň dörejekdigi aýdylýar.
Halkara guramalary bilen gatnaşyk
Türkmenistan 1993-nji ýylyň aprel aýynda Graždan awiasiýasynyň halkara guramasynyň (ICAO) doly agzasy boldy. BMG-niň ýöriteleşdirilen edarasy hasaplanýan bu gurama howa aragatnaşygynda howpsuzlygy, ynamdarlygy we netijeliligi üpjün edýän halkara düzgünlerini kesgitleýär.
TDH gullugynyň maglumatyna görä, häzirki wagtda Türkmenistan Howa transportynyň halkara assosiasiýasyna (IATA) agza bolmak boýunça iş alyp barýar.


text:
Bu habary düýbi Wenada ýerleşýän “Türkmen inisiatiwasy” toparynyň “Türkmenistanyň hronikasy” atly internet neşiri hem tassyk edýär.
“Türkmeni inisiatiwasy” toparynyň başlygy Farid Tuhbatullin Azatlyk Radiosynyň bu habaryň näderejede ynamdardygy baradaky soragyna şeýle jogap berdi:
“Bize habar iberýän adamlar bar we olar köplenç biri-birini tanamaýan, başga-başga adamlar. Bu habar möhüm bolansoň, biz ony başga çeşmeler arkaly hem barlamaly bolduk. Şu barlagda garaşsyz adamlar hem Sapar Seýidowyň agyr hassadygyny tassyk etdiler” diýip, hukuk goraýjy Tuhbatullin aýtdy.
Azatlyk Radiosynyň Aşgabatdaky ynamdar çeşmesi Saparmyrat Seýidowyň mazaly horlanandygyny, ýakyn garyndaşlarynyň bu ýagdaýdan örän alada galandyklaryny habar berdi.
Emma muňa garamazdan, Azatlyk Radiosyna öňki howpsuzlyk generalynyň keselini anyklamak we onuň hassalygynyň näderejede çynlakaýdygyny bilmek başartmady.
Saparmyrat Seýidow Türkmenistanyň Milli howpsuzlyk edarasyna 1992-1999-njy ýyllar aralygynda ýolbaşçylyk etdi.
Emma ol 2003-nji ýylyň ýanwarynda alty ýyl türme tussaglygyna höküm edilip, berk düzgünli koloniýa ugradyldy. Şonda ony prezident Saparmyrat Nyýazowyň janyna kast etmek synanyşygyna gatnaşmakda aýyplapdylar.
S.Seýidow 2008-nji ýylyň 28-nji oktýabrynda, tussaglyk möhleti tamam bolandan soň, azatlyga goýberildi. Ol häzir 70 ýaşynda.


text:
Melis Myrzahmatow şäheriň kanunçykaryjylarynyň ses berişligini galp diýip atlandyrdy. Saýlawlarda 25 we 19 aralygyndaky ses tapawudy bilen prezident tarapyndan goldanýan dalaşgär Aýtmämmet Kadyrbaýew saýlandy.
Myrzahmatow ses berişlikde aýdyňlygyň bolmandygyny, onuň kanunalaýyk geçirilmändigini aýdyp, “halky aldamak gowulyk getirmez” diýdi.
Şäher geňeşinde Myrzahmatowy goldaýan azlykdaky koalisiýa 22 orna eýe. Ses berişligiň netijesinden çen tutsaň, onda Myrzahmatowyň öz koalisiýasyndan hem üç adamyň Kadyrbaýewiň peýdasyna ses berendigi ýüze çykýar..
Şäher geňeşiniň Myrzahmatowyň “Milletler birligi” atly toparynyň wekilleri özleriniň ses berişligiň netijesine garşy protest bildirýändiklerini yglan etdiler.
Ses berişlik düzgüni
Parlamentiň deputaty we “Ata Meken” partiýasynyň başlygy Ömürbek Tekebaýew AÝ/AR bilen söhbetdeş bolup, ses berişligiň kanuna laýyklykda geçirilendigini aýtdy.
Geçen ýylyň dekabr aýynda prezident Almazbek Atambaýew tarapyndan gol çekilen kanunda Oşuň we Bişkegiň häkimleriniň bu şäherleriň ýerli munisipal geňeşlerinde gizlin ses berişlik arkaly saýlanmalydygy aýdyldy.
AÝ/AR-nyň ýerli habarçysy Myrzahmatowyň 10 müň tarapdarynyň, şol sanda azyndan 80 atlynyň ses berişligiň netijelerine protest hökmünde Oşdaky regional administrasiýa hüjüm etmäge synanyşandygyny habar berdi.
Üç polisiýa ofiseriniň daşlanyp, ýaralanandygy, polisiýanyň bir wekiliniň üýşmeleňde urlup-ýenjilendigi barada habar berildi.
Oşuň regional polisiýasynyň öňki ýolbaşçysy Abdylla Kapparow şäheriň merkezi meýdançasynda Atambaýewiň suratyny ýere zyňyp, ony köpçüligiň öňünde otlady.
Syýasatçy Myrzahmatow
Myrzahmatow öz tarapdarlaryny dargamaga çagyransoň, protestçiler çekildiler. Myrzahmatow ýene 15 günden, howa maýlansoň, “syýasy göreşi dowam etdirmegi” wada berdi.
Myrzahmatow Gyrgyzystanda öňki prezident Kurmanbek Bakyýew bilen gatnaşygy bolan we onuň wezipesinden çetleşdirilmeginden soň hem öz wezipesinde galan ýeke-täk ýokary derejeli ýolbaşçy bolupdy. Bakyýew 2010-njy ýylda köpçülikleýin protestleriň netijesinde döwlet başyndan agdaryldy.
Gyrgyzystanyň hökümeti Myrzahmatowy syýasy sahnadan çetleşdirmäge köpden bäri ymtylýar. Tankytçylar Myrzahmatowy 2010-njy ýylda Oşda gyrgyzlaryň we özbekleriň arasynda bolan gandöküşikli çaknyşyklaryň öňüni almak üçin ýeterlik çäre görmezlikde aýyplaýarlar. Şol çaknyşyklar zerarly 400-den gowrak adam heläk boldy we müňlerçe adam öz öýlerini terk etmeli bolupdy.
Myrzahmatow Oşuň häkimi wezipesinden dekabr aýynyň başynda çetleşdirildi. Ol munuň öňüsyrasynda hökümete garşy protestlere gatnaşypdy.


text:
Yrakdan gelip gowuşýan maglumatlarda yrakly dünýewi žurnalistiň Bagdatdaky öýünde atylyp öldürilendigi habar berilýär.
Yragyň Žurnalistika azatlygy boýunça synçy toparyň berýän maglumatyna görä, 5-nji maýda Bagdadyň Kadisiýah sebitinde žurnalist Raed al-Juburi “ýüregine atylan okuň netijesinde ýogalypdyr”.
Agzalýan topar al-Juburiniň öldürilmeginiň arkasynda nähili sebäbiň bardygy hakynda henize çenli takyk maglumatyň ýokdugyny belleýär.
Emma Juburiniň kärdeşleri oňa haýbat atylýandygyny we özüne bir zat bolan halatynda habarlaşmak üçin ýakynda Žurnalistika azatlygy boýunça synçy toparyň telefon belgisini alandygyny aýdýarlar.
Şeýle-de, žurnalistiň kärdeşleri, Juburi Yragyň syýasatçylaryny ýurtdaky howpsuzlyk ýagdaýlary we ykdysady kynçylyklary bilen baglanyşykly aýyplamakdan çekinmeýärdi diýýärler.


text:
Türkiýäniň prezidenti Rejep Taýyp Erdoganyň partiýasy soňky 13 ýylyň dowamynda ilkinji gezek saýlawlarda ses köpçüligini elden berdi.
7-nji iýunda sesleriň tas ählisiniň sanalmagynyň netijesinde “Adalat we ösüş” partiýasy sesleriň 41%-ne eýe bolup, 2011-nji ýylyň görkezijisine ýagny 50% ýetip bilmedi.
“Adalat we ösüş partiýasy” indi 550 orunlyk parlamentde 258 orun eýeläp biler. Onuň 2002-nji ýyldan soňky döwürde bolşy ýaly ýeke partiýaly hökümeti düzmek üçin ýene 18 orun ýetmeýär.
Bu netijeler prezidentiň ygtyýarlygyny artdyrmak ugrunda hereket edýän “Adalat we ösüş” partiýasynyň planlaryna garşy çykýar.
8-nji iýunda Türkiýänuň milli puly lira dollar babatynda öz hümmetiniň 4%-ni ýitirdi


text:
Demirgazyk Koreýa 7-nji fewral güni irden kosmosa uzak aralyga ýetýän raketa uçuryp, goňşy ýurtlarynda we Waşingtonda ýadro aladalaryny güýçlendirdi.
Demirgazyk Koreýanyň döwlet telewideniýesi lider Kim Joň Unyň kosmosda «hemra» ýerleşdirmek buýrugynyň «doly berjaý edilendigini» aýtdy.
Şeýle-de telewideniýe Demirgazyk Koreýanyň «Kwangmyongson-4» diýlip atlandyrylan hemrasynyň indi her 94 minutda Ýeriň daşyndan aýlanýandygyny, Phenýanyň geljekde hem şeýle hemralary uçurmagyny dowam etdirjekdigini aýtdy.
Günorta Koreýa we ABŞ bu hemranyň ýadro bombasyny götermäge ukyply ballistik raketanyň synagyny bassyr-ýussur etmek üçin uçurylandygyny, şeýle raketany synag etmegiň bolsa BMG-niň Howpsuzlyk geňeşiniň rezolýusiýalary arkaly gadagan edilendigini aýdýarlar.
BMG-niň Baş sekretary Ban Ki-mun bu uçuryşy «aşa gynançly» diýip atlandyrdy we bu hemranyň uçurylmagynda ballistik raketa tehnologiýasynyň ulanylandygyny aýtdy.
Ban Demirgazyk Koreýa «prowokasion hereketlerini» bes etmeli diýdi. Şeýle-de ol ýene bir gezek dartgynlyklary azaltmak we Koreýa ýarymadasynda ýadro ýaraglarynyň bolmazlygyny gazanmak üçin hemme tarapyň bile işleşmegine ygrarly bolmaga çagyrdy.
Şu aralykda BMG-niň Howpsuzlyk geňeşi, ABŞ-nyň, Günorta Koreýanyň we Ýaponiýanyň talaby esasynda, ýapyk gapylaryň arkasynda, has kän BMG sanksiýalaryny girizmek mümkinçiligini ara alyp maslahatlaşmak üçin, adatdan daşary duşuşyk geçirilmegine çagyrdy.
Demirgazyk Koreýa ýanwar aýynda wodorod bombasyny synag edendigini aýdypdy we häzirki hemra uçuryşy şonuň ýaz ýanyna gabat gelýär.
7-nji fewralda uçurylan hemra bilen bagly ýazgarmalar diýseň çalasyn boldy, Waşington ony «durnuksyzlandyryjy» we prowokatiw diýip atlandyrsa, Ýaponiýanyň premýer-ministri Şinzo Abe ony «düýpden çydap bolmajak» hereket hökmünde häsiýetlendirdi.
Orsýet Phenýan «ýene bir gezek halkara ölçeglerine we kanunyna görnetin äsgermezçiligini görkezdi» diýdi.
Hytaýyň Daşary işler ministrligi özüniň Demirgazyk Koreýanyň «halkara garşylygyna garamazdan, raketa tehnologiýasyna geçmegi amal etmekdäki hötjetligine» «gynanç bildirendigini» aýtdy.
Fransiýanyň prezident köşgi Demirgazyk Koreýanyň «manysyz prowokasiýasyny» ýazgaryp, BMG-niň Howpsuzlyk geňeşini bu ýagdaýa «gyssagly we berk» jogap bermäge çagyrdy.
ABŞ-nyň döwlet sekretary Jon Kerri bu habara Waşingtonyň Ýaponiýany we Günorta Koreýany goramak babatdaky ygrarlylygyny gaýtadan tassyklamak bilen jogap berdi.
Kerri ABŞ BMG-niň Howpsuzlyk geňeşi bilen Phenýan, BMG-niň rezolýusiýalaryny bozandygy üçin jogap berer ýaly, «düýpli çäreleriň» üstünde işlär diýdi.
Iňlisçeden türkmençä geçiren Ýowşan Annagurban.


text:
Gazagystanyň Saýlaw komissiýasy 15-nji oktýabrda goňşy Gyrgyzystanda geçiriljek prezidentlik saýlawlaryna gözegçilerini ýollamajakdygyny aýtdy. Komissiýa gyrgyz prezidenti Almazbek Atambaýewiň Gazagystanyň ýurduň saýlaw kampaniýasyna goşulýandygy baradaky aýyplamalaryny “toslama” diýip atlandyrdy.
Gazagystanyň Saýlaw komissiýasynyň 13-nji oktýabrda geçiren ýygnagynda, bu komissiýanyň wekili Marat Sarsenbaýew “biziň ýurdumyzyň Gyrgyzystanyň prezidentlik saýlawlaryna nähilidir bir görnüşde goşulýandygy baradaky islendik gepiň öňüni almak üçin, biz gözegçilik etmek çakylygyny ret edýäris” diýdi.
Gazagystanyň Saýlaw komissiýasynyň başlygynyň orunbasary hem bu çykyşy goldap, “Gyrgyzystanyň prezident Almazbek Atambaýew tarapyndan Gazagystan barada edilen ‘öň görlüp-eşidilmedik beýanatdan’ soň, komissiýa saýlawlara gözegçilik etmez” diýdi.
Şol bir wagtyň özünde, Gazagystanyň Saýlaw komissiýasy 46 sany gyrgyz resmisiniň Garaşsyz döwletleriň arkalaşygy guramasynyň, Ýewropada Howpsuzlyk we Hyzmatdaşlyk Guramasynyň we Türki dilli ýurtlaryň hyzmatdaşlyk geňeşiniň missiýalarynyň gyrgyz saýlawlaryna gözegçilik etmegine gatnaşjakdygyny mälim etdi.
7-nji oktýabrda prezident Almazbek Atambaýew gazak resmilerini “Gyrgyzystanyň içerki işlerine gatyşmakda” we açyk bir görnüşde prezidentlige dalaşgär Omurbek Babanowy goldamakda aýyplady.
Atambaýew köpçülikde eden şol çykyşynda, gazak prezidenti Nursultan Nazarbaýewi onlarça ýyl häkimiýet başynda galmakda tankyt etdi.
Bu aýyplamalar Nazarbaýewiň 19-njy sentýabrda prezidentlige dalaşgär Babanow bilen duşuşmagynyň – saýlaw kampaniýasy döwründe goňşy ýurduň prezidenti tarapyndan amala aşyrylan adaty bolmadyk hereketiň – yz ýanyna gabat geldi.
Gyrgyzystanyň konstitusiýasy Atambaýewiň ikinji möhlet bilen prezidentlige dalaş etmegini gadagan edýär. Atambaýew köpçülikde eden çykyşynda, özüniň prezidentlige dalaşgär Sooronbaý Jeenbekowy goldaýandygyny aýdyp gelýär. Jeenbekow prezidentlige dalaş etmek üçin şu ýylyň awgust aýynda ýurduň premýer-ministri wezipesinden çekilipdi.
Gyrgyzystanda prezidentlik kampaniýasy resmi taýdan 13-nji oktýabrda gijäň ýary tamamlanýar.


text:
ABŞ-nyň prezidenti Doland Tramp Demirgazyk Koreýanyň lideri Kim Jong Un bilen telefon arkaly gepleşmäge meýillidigini mälim etdi.
“Men elmydama gepleşikleriň tarapynda” diýip, ol Kamp Dawide žurnalistlere aýtdy.
Trampdan onuň “Kiçi raketa adamjygy” diýip, häsiýetlendiren şahsyýeti bilen gürleşmek islegi barada soralanda, ol: “Elbetde. Meniň üçin hiç hili mesele ýok” diýip, jogap berdi. Emma, Tramp munuň üçin aýdyňlaşdyrylmadyk käbir şertleriň hem gerek boljakdygyny sözüne goşdy.
Bu baradaky çykyş Demirgazyk we Günorta Koreýanyň iki ýylyň içinde ilkinji gezek resmi gepleşikleri geçirmek baradaky gelen ylalaşygyndan soň edildi. Bu gepleşiklerde esasan Günorta Koreýada 9-25-nji fewral aralygynda geçiriljek Gyşky Olimpiýa oýunlaryna Phenýanyň gatnaşyp-gatnaşmazlygy maslahat ediler.
Demirgazyk Koreýa her sapar, BMG-niň rezolýusiýalaryna garamazdan, ballistik raketalarynyň synaglaryny geçirenden soň, Waşington bilen Phenýanyň arasynda dartgynlylyk döräpdi.


text:
Makron bilen Merkel Orsýetiň goldawyndaky separatistler tarapyndan gündogar Ukrainada geçirilen saýlawlary “bikanun we legitimligi ýok” diýip häsiýetlendirmek bilen halkara derejesinde ses berişlige garşy gönükdirilen tankytlara goşuldylar.
Kiýew bilen onuň halkara goldawçylary separatistleriň kontrollygyndaky Donetsk we Luhansk regionlarynda 11-nji noýabrda geçen saýlawlar 2014-nji ýylyň aprelinden bäri 10300-den agdyk adamyň başyna ýeten konflikti soňlamak boýnça edilýän tagallalary bökdär diýýärler.
Moskwa bolsa Donetskiň we Luhanskyň ýolbaşçylaryny, şeýle-de ýerli kanunçylygyň agzalaryny saýlamak üçin geçirilen ses berişlik gazaply hereketleriň soňuna çykmak üçin baglaşylan Minsk ylalaşygyny bozmaz diýip delil getirýar.
Orsýetiň habar gulluklarynyň bildirmegine görä, sesleriň tas ählisiniň sanalmagy netijesinde Donetskde separatistleriň ýolbaşçy wezipesini ýerine ýetirýän Denis Puşilin sesleriň 61 göterimi bilen öňde barýar.
Luhansdaky separatistleriň ýolbaşçysynyň wezipesini ýerine ýetirýän Leonid Paseçnik bolsa, sesleriň 68 prosentini alypdyr.
Bu netijeleriň ikisi-de öňünden çaklanypdy.
11-nji noýabrda Ukrainanyň prezidenti Petro Poroşenko bilen geçen duşuşykdan soňra Merkel bilen Makron bilelikde beýanat berip: “Saýlaw diýlip atlandyrylýan bu zatlar Ukrainanyň territorial bütewiligini we özygtyýarlylygyny gowşadýar” diýdiler.
Germaniýa, Fransiýa we Ukraina konflikte çözgüt tapmaga synanyşýan we “Normandiýa formaty” diýip atlandyrylýan ýurtlaryň bir bölegi bolup durýarlar.
37 ýaşy Puşilin ozal dürli işlerde bolan, şol sand kasino krupiýeri işlän, Orsýetde Sowet Soýuzynyň dargamagyndan soňra on müňlerçe adamy aldawa salyp, kezzaplyk bilen meşgullanan Ponziniň ýerine gurlan MMM-niň maliýe önümlerine dellallyk eden adam.
Donetskiň öňki ýolbaşçysy Aleksandr Zaharçenko awgust aýynda bolan bir partlamada aradan çykdy. Moskwa bu işi eden Ukraina diýse, Kiýew separatisleriň arasyndak agzalalyklara salgylanýar.
48 ýaşly Paseçnik ozal Ukrainanyň howpsuzlyk gullugyny ýerli başlygydy.
Puşilin we Paseçnik Moskwa bilen ýakyn gatnaşyk saklamagy wada etdiler.
Ses berişlik berk howpsuzlyk çärelerinde geçirildi. Öňki saýlawlar kiýewiň we günbatar ýurtlaryň garşy çykmagyna garamazdan 2014-nji ýylda geçirilipdi. Günbatar saýlawyň netijelerini ykrar etmedi.
Ýazgaryşlar
Ukraina, Birleşen Ştatlar we Ýewropa Bileleşgi ses berişligi Minskde gelnen ylalaşygyň şertleriniň bozulmagy diýip öňünden ýazgardylar. Gündogar Ukrainada barýan konflikti ýatyrmaga gönükdirilen Minsk ylalagyşyna 2014-nji ýylyň sentýabrynda we 2015-nji ýylyň fewralynda gol çekildi.
Ýewropa Bileleşiginiň baş diplomaty Federika Mogerini Orsýeti Minsk ylalaşygyny çalt we doly ýetine ýetirmek üçin “öz goldaýan separatistlerine edýän täsirinden doly peýdalanmaga” çagyrdy
Birleşen Ştatlaryň Ukraina boýunça ýörite wekili Kurt Wolker 11-nji noýabrda bir tweetde Orsýeti “galp saýlawlar arkaly status kwony ornatmakda” aýyplady.
Tweetde şeýle diýilýär: “Orsýet Minsk ylalaşygyny amala aşyrmagyň deregine Donbasyň korrumpirlenen ýolbaşçylaryny subsidirleýär, bikanun ýaragly güýçlere harby tälim berip, olary abzallaşdyrýar, galp saýlawlar bilen status kwonyň ornatýar”.
NATO hem bir beýanatda saýlawlar “konflikti parahatçylykly çözmäge gönükdirilen synanyşyklaryň köküni gowşadýar” diýip, Orsýeti “öz güýçlerini çekip” Donetskdäki we Luhanskdaky “ýarym harby toparlary goldamagy bes etmäge” çagyrdy.
Ukrainanyň häkimiýetleri separatistleriň kontrollygyndaky ilaty saýlawlary boýkot etmäge çagyryp, olara saýlawlara gatnaşmak Ukrainanyň kununlary bozmak diýip, duýduryş berdiler.
Separatistler bilen Moskwa saýlawlary ýatyrmak baradaky çagyryşlar ret etdiler. Oktýabr aýynda Orsýetiň daşary işler ministrliginiň metbugat wekili Maria Zaharowa Zaharçenkonyň aradan çykmagyndan soňra dörän “güýç boşlugyny doldurmak üçin” ses berişlik zerur diýdi.
Moskwa dostlukly garaýan prezident Wiktor Ýanukowiç 2014-nji ýylyň fewralynda häkimiýet başydan kowlup, Orsýet ondan bir aý soňra Ukrainanyň Krym ýarym adasyny zor bilen özüne birikdireninden soňra separatistler Dontesk bilen Luhansk regionlaryny eýelediler.
Birleşen Ştatlar bilen günbatar ýurtlary hem Orsýetiň Krymy basyp almagy we separatistleri goldamgy sebäpli Moskwanyň garşysyna sanksiýalar girizdiler.


text:
Azyq-túlik baǵasyn turaqtandyrýǵa basa nazar aýdarylýda - Qyzylorda oblysy
QYZYLORDA. QazAqparat - Qyzylorda oblysy turǵyndarynyń kókónis pen jemis-jıdekke suranysyn qanaǵattandyrý maqsatynda tıisti is-sharalar qolǵa alynǵan, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Óńirde áleýmettik mańyzy bar taýarlar baǵalarynyń ósý ındeksi jyl basymen salystyrǵanda 110,2%-dy qurady. Ol ortasha respýblıkalyq kórsetkishten 0,3% tómen.
Aımaqta kókónis pen jemis-jıdek ónimderi baǵalarynyń ósýi baıqalýda. Oǵan basty sebep - kartop, sábiz, pııaz qory azaıǵan. Qoımadaǵy ótken jylǵy kúzgi ónimder taýsyldy.
Oblysty kókónis jáne jemis-jıdekpen qamtamasyz etý maqsatynda bul ónimder elimizdiń ońtústik oblystary jáne kórshiles Ózbekstannan jetkizilýde. Jazǵy ýaqytta turaqtandyrý qorynda nemese ózge de qoımalarda aýqymdy kólemde jańa ónimder kólemderin jetkizip, saqtaý múmkin emes. Jańa pisken kartop pen sábiz tez buzylýǵa beıim. Jalpy, kartop jáne kókónis baǵalary kóktem jáne erte jazda kúrt kóterilýi jylda baıqalatyn qubylys. Osy oraıda Túrkistan oblysy ákimdigi arqyly sol óńirdegi erte pisetin kartop, sábiz óndirýshilerimen baılanys ornatyldy. Qazirgi ýaqytta ónimderdi tikeleı jetkizý jumystaryn úılestirý úshin aýdan jáne qala kásipkerlerimen tıisti jumystar júrgizilýde.
Búgingi tańda oblys naryǵynda kartop 140-150, sábiz 260-300 teńgeden satylýda. Jergilikti jerde pııaz áli pisip jetilmegen. Sondyqtan Ózbekstan, Tájikstanda óndirilgen atalǵan ónim oblys naryǵynda bólshek baǵasynda 100-110 teńge bosatylýda. Túrkistan oblysynyń Saryaǵash óńirinde ósken qyryqqabat óńir naryǵynda qalyptasqan suranys pen usynysqa sáıkes 140-150 teńgeden berilýde.
Sonymen qatar, baǵany retteý úshin tıisti sharalar qabyldanyp jatyr.
Máselen, baǵany turaqtandyrý maqsatynda turaqtandyrý qory jumys jasaıdy.
Búgingi kúnge turaqtandyrý qorynda 1070,7 tonna ónim bar. Onyń ishinde birinshi sortty bıdaı uny - 616,5, kúrish - 99,8, qant - 235,4, makaron - 74, qaraqumyq jarmasy - 21,9, sút - 23,1 tonnany quraıdy. Qazirgi tańda «aınalym shemasy» arqyly kásipkerlerge zaem berý tásili qoldanylýda.
Búginde atalǵan joba boıynsha 5 kásipkerlik sýbektilerine 560 mln teńge qaryz berilgen. Osyǵan qol jetkizgen kásipkerlerdiń mindettelgen ónimderi Qyzylorda qalasynda ornalasqan 30 áleýmettik dúkende jáne qalanyń 5 iri sýpermarket jelisinde («Mıras», «Al-Asad» dúkender jelisiniń 8, «Ajar Sıtı» dúkender jelisiniń 2 fılıalynda, «Anvar», «Qyzylorda Optomarket») kelisim boıynsha ashylǵan áleýmettik buryshtarda naryq baǵasynan tómen usynylady. Bıyl qosymsha 5 áleýmettik dúkenderdi paıdalanýǵa berý josparlanýda.
Áleýmettik saýda oryndaryndaǵy ónimderdiń baǵasyna kún saıyn monıtorıng júrgiziledi. Oǵan «Baıqońyr» áleýmettik-kásipkerlik korporatsııasy tarapynan bekitilgen jaýapty qyzmetkerler turaqty baqylaý jasaıdy.
Jalpy áleýmettik dúkender men buryshtarda áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlary naryqtan birshama tómen baǵada satylýda. Búgingi kúnge oblysta saýda oryndarynda azyq-túlik taýarlarynyń qory jetkilikti.


text:
Nurlan Noǵaev: Mańǵystaýdaǵy ózekti máseleler júıeli túrde sheshilýi tıis
AQTAÝ. QazAqparat - Mańǵystaý óńiriniń basshysy Nurlan Noǵaevtyń tóraǵalyǵymen Kásipkerler palatasy óńirlik keńesiniń otyrysy ótti, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Mańǵystaý oblysy ákiminiń baspasóz qyzmetiniń málimetinshe, kezdesýde kásipkerler palatasynyń iskerlik ortasyn jaqsartý, básekege qabilettiligin arttyrý máseleleri qaralǵan.
Keńes otyrysyna Mańǵystaý oblysy Kásipkerler palatasynyń óńirlik keńesiniń tóraǵasy Edil Jańbyrshın, Májilis depýtaty Samat Musabaev, óńirlik keńestiń, quqyq qorǵaý jáne jergilikti atqarýshy organdardyń ókilderi qatysty.
Búginde oblysta 54 myń shaǵyn jáne orta kásipkerlik sýbektileri tirkelgen, al jumyspen qamtylǵan halyq sany 116 876 adam.
Jyl basynan beri óńir ekonomıkasyna 291,4 mlrd teńge ınvestıtsııa tartyldy, onyń 50% - dan astamy shaǵyn jáne orta bızneske tıesili.
Eldegi oryn alǵan pandemııanyń kúrdeli jaǵdaıyna qaramastan Úkimet qabyldaǵan tıimdi is-sharalardyń arqasynda oblystyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýynda oń ózgerister baıqalady.
Kezdesý barysynda kásipkerler sheshýdi qajet etetin birqatar máseleni ortaǵa saldy. Bıznes pen memlekettik organdar arasyndaǵy ózara baılanys, aýyl sharýashylyǵy, iskerlik ortany jaqsartý jáne ákimshilik tarapynan týyndaıtyn kedergini joıý máselesi talqylandy. Jıyn sońynda kóterilgen máseleler boıynsha Nurlan Noǵaev birqatar jaýapty tulǵaǵa naqty tapsyrmalar júktedi. Sondaı-aq, kásipkerlerdiń ótinishi boıynsha bıznes sýbektileriniń «bir tereze» qaǵıdatyn ońtaılandyrý maqsatynda Mańǵystaý oblysynyń kásipkerlik jáne saýda basqarmasyn «Atameken» ÓKP ǵımaratyna kóshirý týraly sheshim qabyldandy.« Men sizderdiń belsendilikterińiz úshin alǵys aıtqym keledi. Bárimiz birlesip óńirdegi bıznes ortany damytýǵa oń serpin bere alatynymyzǵa senimdimin. Jergilikti atqarýshy organnyń ózekti máselelerdi sheshýge arnalǵan jospary bar. Alǵashqy apparattyq jıynda turǵyndardy aýyz sýmen úzdiksiz qamtamasyz etý, qys mezgiline sharýalarǵa jem-shóp bazasyn daıyndaý, jylytý maýsymyna daıyndyq máseleleri men óńirdiń epıdemıologııalyq ahýaly kóterildi. Bizde «Qazaqstan temir joly» jáne jem óndirýshilermen kelisim shar jasaqtalǵan. Aýyz sýmen qamtamasyz etý jaǵdaıyn jaqsartý jáne basqa da máseleler boıynsha usynys bar. Meniń oıymsha, árbir másele júıeli túrde sheshilýi tıis, biz «órt sóndirýmen» aınalyspaýymyz kerek, - dep qorytyndylady Nurlan Noǵaev.
- Jyl basynan beri tirkelgen 30 eńbek daýynyń 28-i Mańǵystaý oblysynda bolǵan
- Eńbek daýy tirkelgen 363 kásiporynnyń 333-inde másele tolyq sheshildi – Erbol Nurǵalıev
- Mańǵystaý atom energetıkalyq kombınatynda vaktsına almaǵan 7 adam ǵana jumystan shettetildi
- Mal sharýashylyǵynda qıyndyqtar neden týyndady – Mańǵystaý ákimi orynbasarynyń pikiri
- Marat Ahmetjanov: Bıznes salasynda jemqorlyqqa qarsy standarttar engizý qajet
- Mańǵystaýda kólik apatynan bir adam mert boldy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
«Egemen Qazaqstan» gazetiniń espedıtsııasy Baıanaýylda
NUR-SULTAN. QazAqparat – «Egemen Qazaqstan» respýblıkalyq gazeti» aktsıonerlik qoǵamyna qaraıtyn qos gazettiń Táýelsizdiktiń 30 jyldyǵyna arnaǵan «Atameken» mádenı-aǵartýshylyq ekspedıtsııasy kerýen basyn Pavlodar oblysyna burdy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Buǵan deıin de jazǵanymyzdaı , óńirlerdiń tarıhı-mádenı jáne týrıstik áleýetin, Táýelsizdik jyldarynda osy salada qol jetkizgen eleýli jetistikter men tabystardy nasıhattaý úshin qolǵa alynǵan ekspedıtsııa chellendj formatynda ótkizilip, bir oblystan ekinshisine joldanyp otyrady. Sol tártip boıynsha ekspedıtsııa tizgini Pavlodar oblysyna berilgen.
Quramynda «Egemen Qazaqstan» jáne «Kazahstanskaıa pravda» gazetteriniń menshikti tilshileri, oblystyq ákimdik qyzmetshileri men jergilikti BAQ ókilderi, «Qaǵandyq» qoǵamdyq qorynyń tóraǵasy Erkeǵalı Janǵazy bastaǵan ekspedıtsııa Baıanaýyl óńiriniń kıeli jerlerin aralap, taǵlymdy sharalarǵa qatysyp qaıtty.
«Júrgen jolymyz Máshhúr Júsip Kópeıuly, Musa Shormanuly, Sultanmahmut Toraıǵyrov keseneleri, Qońyráýlıe úńgiri, Saq zamanynan qalǵan Murtty qorǵany arqyly ótti.
Baıan óńiriniń ólketanýshylarynyń qyzyqty da tartymdy áńgimelerin tyńdap, qasıetti oryndardyń mańyzdylyǵy týraly málimetter aldyq. Ataqty atalarymyzdyń arýaqtaryna arnap duǵa baǵyshtadyq.
Sapar qyzyqty jáne ýaqyty tyǵyz boldy. Aımaǵymyzdyń kıeli oryndarynyń kishkentaı ǵana bóligin aralaýǵa bir kún ýaqytymyz azshylyq etti. Degenmen bolashaqta mundaı saparlar bolyp turady dep oılaımyz», - dep jazdy Erkeǵalı Janǵazy.
- Zań buzǵan pavlodarlyqtarǵa 1 mlrd teńgeden astam aıyppul salyndy
- Japondyq týrıster Baıqońyrdan ǵaryshqa ushady
- Qus tumaýy: Pavlodar oblysynda taǵy bir aýylda karantın engizildi
- Pavlodarda «Qasıetti Qazaq eli» halyqaralyq óner festıvali ótti
- Pavlodarda tegin qazaq tili kýrstary ashyldy
- Pavlodarda iri saýda oryndarynda qazaq tili kabınetteri ashylady
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Türkmenistanda daşary ýurt telekanallaryna tomaşa edýän ilatyň sanynyň barha artýandygyny, munuň bilen bir wagtda türkmen dilinde däl-de, türk ýa-da rus dillerinde gürleýän adamlaryň, hususan-da, ýaşlaryň barha köp göze ilýändigini Azatlygyň ýerli çeşmeleri aýdýarlar.
“Türk telewideniýesine, filmlerine tomaşa edýän ýaşlaryň türk dili medeniýeti aňyna girip, hatda häzir mekdep okuwçylary öýlerinde, mekdeplerde öz aralarynda türk dilinde gepleşip başladylar” diýip, Azatlyk Radiosynyň adynyň efirde agzalmazlygyny soran Daşoguzdaky çeşmesi gürrüň berdi.
Ýurduň tas ähli welaýatlaryna diýen ýaly sapar edýän ýene bir çeşmämiz türkmenistanlylaryň öz aralarynda türk dilinde gepleşmegi bilen baglanyşykly ýagdaýyň Lebap, Mary we Ahal welaýatlarynda hem gaýtalanýandygyny aýtdy.
“Men eneleriň öz çagalary bilen örän gowy derejede türk dilinde gürleşýändigine ençeme gezek şaýat boldum. Bir gezek, Türkmenabatdaky kafede ýaşy 40-a ýetmedik iki zenanyň Stambulyň özlerinde galdyran täsiri barada türk dilinde gepleşýändigini gördüm. Maryda bolsa, aýallaryň we çagalaryň öz sözleýşine türk sözlerini goşup, ýagny garyşdyryp gürleşýändigini eşitdim. Meselem, ‘aýakgabyň barmy?’ diýip soramagyň deregine ‘Aýakkabyn warmy?’ diýip soraýarlar. Munuň aýdylyşynda o diýen uly tapawut bolmasa-da, öň bu adaty däl kabul edilýärdi. Häzir bolsa, bu gepleşik dilinde kada öwrüldi” diýip, atlandyrylmazlygyny soran çeşmämiz gürrüň berdi.
Azatlygyň çeşmeleri we käbir dilçiler bu ýagdaýyň Türkmenistanyň döwlet telekanallarynda görkezilýän gepleşikleriň hiliniň ilatyň islegini kangatlandyrardan örän pesligi bilen baglanyşyklydygyna ünsi çekýärler. Olar syýasy propagandada diliň çäklendirilmeginiň adamlaryň özüni beýan edenlerinde köplenç başga ýurduň sözlerini öz sözleýşine girizmegine sebäp bolýandygyny aýdýarlar.
“Biziň telewideniýe öz tomaşaçysyny we metbugat hem öz okyjysyny mundan ençeme ýyl öň ýitirdi. Daşoguzda türkmen telekanallaryna tomaşa edýän tas ýok. Resmi metbugatda, telekanallarda halkyň aladasy, problemasy, ilatyň iş bilen üpjünçiligi barada aýdylmaýar. Adamlary gyzyklandyrýan gepleşiklerem ýok. Onda diňe Arkadagyň kitaby, onuň propagandasy edilýär. Onsoň adamlar daşary ýurt telekanallaryna, ylaýta-da türk telewideniýesine tarap ymtylyp, öz isleglerini bu ýerde kanagatlandyrmaga synanyşýarlar. Sebäbi bu telekanallarda gowy seriallar, aýdymlar, şowlar görkezýärler, halkyň problemasy-da aýdylýar. Biziňki ýaly ýasama gepleşikler ýok” diýip, Daşoguzdaky çeşmämiz gürrüň berdi.
Şol bir wagtda, käbir dilçiler, ene-atalar we mugallymlar ýaş nesliň arasynda türk dilinde gepleşmek tendensiýasynyň güýçlenmegine alada bildirip, munuň türkmen diliniň ýitip gitmegine getirip biljekdigini aýdýarlar.
“Bu ýagdaý dowam etse, ýene-de sanlyja ýyldan türkmen diliniň ýitip gitmegi hem mümkin. Munuň öňüni almak üçin telewideniýedäki gepleşiklerde ýaşlary gyzyklandyrjak ýa-da ilatyň problemasyny gozgaýan gepleşikler görkezilmeli. Türkmen diliniň üstünde işlemeli, resmi gepleşiklerde ilatyň sözleýiş dilinde ulanýan ýönekeý sözleri ulanylmaly, problemalar aýdylmaly. Häzir syýasy propagandada bolşy ýaly türkmen dili çäklendirilmeli däl” diýip, adynyň aýdylmazlygyny soran 54 ýaşyndaky mugallym aýtdy.
Ýeri gelende bellesek, türkmen prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň özi hem wagtal-wagtal türkmen telewideniýesiniň işine nägilelik bildirip, onuň mazmun taýdan kämilleşmelidigini tekrarlap gelýär. Emma prezidentiň aglaba bellikleri “ýurduň gazanýan üstünlikleri” diýilýänleriň waspyny güýçlendirmekden ybarat bolup durýar.
Şol bir wagtda, media azatlygyna gözegçilik edýän halkara guramalary Türkmenistanyň media azatlygy boýunça dünýäniň iň ýaramaz ýurtlarynyň arasynda agzalýandygyny, döwlet mediasynyň häkimiýet başyndaky režimiň bähbidine propaganda maksatly ulanylýandygyny belleýärler.
Sözümiziň ahyrynda bellesek, Türkmenistanda türkmen diliniň doly döwlet dili durumyna eýe bolanyna 25 ýyldan gowrak wagt bolup, häzir Türkmenistanda 7: “Altyn Asyr”, “Ýaşlyk”, “Miras”, “Türkmenistan”, “Aşgabat”, “Türkmen owazy”, “Türkmenistan sport” telekanallary we dört: “Çar tarapdan”, “Miras”, “Owaz” we “Watan” radiokanallary işleýär.


text:
Türkmenistanyň çäginde önümçilik we söwda işlerini amala aşyrýan döwlet we hususy eýeçilige degişli edara-kärhanalar bilen birlikde daşary ýurt kompaniýalary hem biziň bilen işleşmegi saýlap alýar.
Ýüküň göwrümine, görnüşine, agramyna garamazdan hil we baha kepilligimiz müşderilerimiz bilen ikitaraplaýyn bähbitli gatnaşygymyzy has hem berkitýär.
Şu güne çenli gara ýol we howa ýollary bilen logistika hyzmatyny amala aşyrýan kompaniýalar bolsa, biziň konsultasiýa hyzmatymyzy alanyndan soňra demir ýollary arkaly logistikalaryny amala aşyryp öz alyp barýan işlerini täze sepgitlere ýetirýärler.


text:
Türkmenbaşydaky Nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumynda (TNGIZT) 2021-nji ýylyň ýanwar-maý aýlarynda 178 müň 363 tonna kerosin öndürilip sarp edijilere iberildi. Bu bolsa göz öňünde tutulan önümçilik meýilnamasyndan 6 müň tonna artykdyr.
Türkmenistanyň nebit-gaz pudagynyň elektron gazetinde çarşenbe güni habar berilişi ýaly, şu ýylyň bäş aýynda ýangyjyň bu görnüşiniň önümçiliginiň ösüş depgini geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 105%-e deň boldy.
Mundan başga-da, TNGIZT-de şu ýylyň bäş aýynda 666 müň 733 tonna benzin öndürilidi. Bu bolsa geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 80 müň tonna köpdür.
Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumy Türkmenistanyň iň iri kärhanasy bolup, öz göwrümi boýunça nebiti gaýtadan işleýän öňdebaryjy konsernlere gabat gelýär. TNGIZT-niň düzümine iki zawod, köpsanly nebit bazalary we ýangyç guýujy beketleri girýär


text:
Külçe (Süýtli Çörek)
6 sany
- 25 gr (2 nahar çemçesi) mesge
- 250 ml (1 bulgur) süýt
- 2 nahar çemçesi şeker
- 1 ýumurtga
- 1 çaý çemçesi duz
- ½ çaý çemçesi gury hamyrmaýa
- 500 gr (3⅓ bulgur) un
- Mesgäni aram otda eretmeli we onuň üstüne süýt we şeker guýup bulamaly. Süýt ýylanda, oduny öçürmeli.
- Tabaga süýtli garyndyny guýmaly. Onuň üstüne ýumurtga çakyp, duz, maýa we un guýup, ýumşak hamyr etmeli. Hamyry 6 bölege bölüp, her bölegi eliň aýasynda togalap, 20 minut üstüni ýapyp goýmaly.
- Ojagy 250°C (482°F) derejede öňünden gyzdyrmaly. Hamyry oklaw bilen 14 sm tegeleklikde ýaýmaly. Külçeleri ojak kagyzy ýazylan taba geçirip, olaryň ýüzüni dürtgüç bilen dürtmeli. Soňra külçeleriň ýüzüne suw çalyp, ojagyň ortaky gatynda ýüzi gyzarýança (15 minut) bişirmeli.


text:
Gyrgyz prezidenti Almazbek Atambaýew türkmen prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bilen geçiren bilelikdäki ýygnagynda Türkmenistan Gyrgyzystany sagatda 700 million kilowat elektrik togy bilen üpjün etmäge taýýar diýdi. Bu barada “24.kg” habar websahypasynda bellenilýär.
“Biz gepleşiklerden örän razy, ol özara düşünişmeklik äheňinde geçdi. Biz gelejek üçin güýçli fundamenti goýduk. Biz dokuz resminama gol çekdik” diýip, Atambaýew türkmen prezidenti Berdimuhamedowy Gyrgyzystana resmi sapar bilen barmaga çagyrandygyny aýtdy.
Almazbekow iki günlük resmi sapar bilen 10-njy noýabrda Türkmenistanyň paýtagty Aşgabada bardy.


text:
BMG Makedoniýanyň pitnä garşy polisiýasynyň serhetde Gresiýadan geçmekçi bolýan migrantlary dargytmakda ulanylmagyndan alada bildirdi.
BMG-niň Bosgunlar boýunça ýokary komissary Antonio Gutters 21-nji awgustda telefonda Makedoniýanyň daşary işler ministri Poposki bilen gürleşdi.
Gutters Poposkä Makedoniýanyň öz serhedini düzgün esasynda, bosgunlara hormat goýmak bilen dolandyrmalydygyny aýtdy.
21-nji awgustda polisiýa ýapyk serhetden geçmäge synanyşan bosgunlary dargytmak üçin göz ýaşardyjy gazlary, gaty gümpüldili ses çykarýan ýaraglary ulandy.


text:
Ýurdumyzyň iň ygtybarly we elýeterli logistik we ammar hyzmatlaryny üpjün edijileriniň biri hökmünde kabul edilýändigimize buýsanýarys.
Üçünji tarap logistik hyzmat üpjün ediji hökmünde, ýük daşamak hyzmatlaryny, ammar hyzmatlaryny, logistika hyzmatlaryny we beýleki goşmaça hyzmatlary öz içine alýan birnäçe logistik hyzmatlardan ýokary durýarys.
Hyzmatlarymyzyň ähli derejelerindäki hünärmenler toparymyz, olary goldamak boýunça köp ýyllyk tejribä eýe, bu bolsa hünärmen işçi güýjüniň ynamyny artdyrýar.
Bu, şeýle hem, jogap beriş wagtyny gysgaltmaga we ýük daşamak hyzmaty bolsun ýa-da ammar hyzmatlary bolsun, wagtynda eltip bermäge we hyzmatlary etmäge kömek edýär.
Biziň maksadymyz, hyzmatlarymyzyň üsti bilen işiňizde oňyn üýtgeşiklik girizmek we siziň bilen uzak möhletleýin gatnaşyk gurmak.
Hyzmat edýän ähli ugurlarymyzdaky tejribämiz we hödürleýän hyzmatlarymyzyň görnüşi bizi ýurtda iň giňişleýin logistik hyzmat üpjün edijileriniň birine öwürýär.
Müşderilerimiziň yzygiderli goldawynyň we ynamynyň kömegi bilen, oýunyň başynda durmagy maksat edinýäris.
Örän çylşyrymly ulgamlarymyz, çeper logistik gurallaryň we enjamlaryň ýagdaýy, iň ösen göterijiler, ýöriteleşdirilen hyzmatlar we ahyrky ulanyjylar üçin çykdaýjylary az saklamak üçin yhlasymyz, müşderilerimiz bilen üstünlikli gabat gelýän logistik çözgüdi üpjün etmäge kömek edýär.
Logistika, ammar, paýlamak, ýük daşamak we üpjünçilik zynjyryny dolandyrmak hyzmatlarynda köp ýyllyk tejribämiz bar we premium logistik hyzmatlarymyz arkaly müşderilerimize amatlylygy, ygtybarlylygy we elýeterliligi üpjün etmegi maksat edinýäris.


text:
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow ŞHG-niň sammitine gatnaşdy
Şu gün Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow hormatly myhman hökmünde Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasyna agza ýurtlaryň döwlet Baştutanlarynyň Geňeşiniň sammitine gatnaşmak üçin Täjigistan Respublikasyna iş sapary bilen ugrady.
Ata Watanymyz Türkmenistan hemişelik Bitaraplyk derejesine esaslanan daşary syýasy ugruny yzygiderli durmuşa geçirmek bilen, ikitaraplaýyn, şeýle hem köptaraplaýyn görnüşde netijeli gatnaşyklary üstünlikli ösdürýär. Biziň ýurdumyz häzirki döwrüň möhüm meseleleriniň çözgütlerini işläp taýýarlamakda işjeň orny eýelemek bilen, ählumumy parahatçylygy, howpsuzlygy we durnuklylygy üpjün etmek, umumy abadançylygyň bähbidine kybap gelýän netijeli, köpugurly hyzmatdaşlygy giňeltmek boýunça tagallalaryň birleşdirilmegine mynasyp goşandyny goşýar.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň agza ýurtlarynyň döwlet Baştutanlarynyň Geňeşiniň mejlisine çagyrylmagy hem-de ŞHG-niň ozalky sammitlerine hormatly myhman hökmünde gatnaşmagy ata Watanymyzyň halkara abraýynyň uludygyna, milli Liderimiziň alyp barýan parahatçylyk söýüjilik, hoşniýetli goňşuçylyk we deňhukukly özara bähbitli hyzmatdaşlyk ýörelgelerinde guralýan daşary syýasatynyň giňden ykrar edilýändigine aýdyň şaýatlyk edýär.
Bitarap Türkmenistany Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň ähli agza ýurtlary bilen özara erk-islege we taryhy taýdan emele gelen gatnaşyklara esaslanýan, däbe öwrülen dostlukly gatnaşyklaryň baglanyşdyrýandygyny bellemek gerek.
ŞHG 2001-nji ýylda döredildi hem-de hemişelik esasda hereket edýän hökümetara halkara guramadyr. Guramanyň ýokary edarasy döwlet Baştutanlarynyň Geňeşi bolup, onuň mejlisi her ýyl geçirilýär. Häzirki wagtda ŞHG-niň düzümine Hindistan Respublikasy, Gazagystan Respublikasy, Hytaý Halk Respublikasy, Gyrgyz Respublikasy, Pakistan Yslam Respublikasy, Russiýa Federasiýasy, Täjigistan Respublikasy, Özbegistan Respublikasy girýär. Birnäçe döwletler ŞHG-niň ýanyndaky dialog boýunça synçynyň we hyzmatdaşyň hukuk ýagdaýyna eýe bolup durýar.
Şeýlelikde, Türkmenistan Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasy bilen gatnaşyklary ösdürmäge özüniň daşary syýasy strategiýasynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri hökmünde garaýar. Şol strategiýada abraýly sebit we halkara düzümler bilen gatnaşyklara hem uly ähmiýet berilýär.
Hormatly Prezidentimiziň uçary Täjigistan Respublikasynyň paýtagtynyň Halkara howa menziline gelip gonýar. Bu ýerde baýdak sütünlerinde ŞHG-niň sammitine gatnaşýan ýurtlaryň Döwlet baýdaklary galdyryldy. Howa menzilinde döwlet Baştutanymyzy resmi adamlar garşyladylar. Asylly däbe görä, belent mertebeli türkmen myhmanyna gül gowşuryldy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow howa menzilinden “Kasri Millat” köşgüne tarap ugrady. Bu ýerde döwlet Baştutanymyzy Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti Emomali Rahmon doganlarça garşylady we ýokary derejede ikitaraplaýyn duşuşyk geçirildi.
Milli Liderimiz şeýle hem Eýran Yslam Respublikasynyň Prezidenti Seýed Ebrahim Raisi bilen duşuşyk geçirdi.
Soňra döwlet Baştutanymyz ŞHG-niň sammitiniň geçirilýän ýeri bolan “Nowruz” köşgüne tarap ugrady. Bu sammit guramanyň döredilmeginiň 20 ýyllygyna bagyşlandy.
Bu ýerde hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowy ŞHG-niň agza döwletleriniň Baştutanlarynyň Geňeşiniň şu gezekki mejlisine başlyklyk edýän Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti Emomali Rahmon ýene-de mähirli garşylady.
Sammit başlanmazdan öň, wekiliýetleriň Baştutanlarynyň bilelikde resmi surata düşmek dabarasy boldy.
Duşenbedäki sammit gurama agza ýurtlaryň Liderleriniň — Gazagystan Respublikasynyň Prezidenti Kasym-Žomart Tokaýewiň, Gyrgyz Respublikasynyň Prezidenti Sadyr Žaparowyň, Özbegistan Respublikasynyň Prezidenti Şawkat Mirziýoýewiň, Pakistan Yslam Respublikasynyň Premýer-ministri Imran Hanyň hem-de ŞHG-niň ýanynda synçy derejesine eýe bolan döwletleriň birnäçesiniň Baştutanlarynyň, şol sanda Belarus Respublikasynyň Prezidenti Aleksandr Lukaşenkonyň, Eýran Yslam Respublikasynyň Prezidenti Seýed Ebrahim Raisiniň we Mongoliýanyň Prezidenti Uhnaagiýn Hurelsuhyň (sanly ulgam arkaly) gatnaşmagynda geçirildi.
Hindistan Respublikasynyň Premýer-ministri Narendra Modi, Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy Si Szinpin we Russiýa Federasiýasynyň Prezidenti Wladimir Putin mejlise sanly ulgam arkaly gatnaşdylar.
Sammite gatnaşyjylara sanly ulgam arkaly BMG-niň Baş sekretary Antoniu Guterriş ýüzlendi. Mejlise sebit guramalarynyň birnäçesiniň, şol sanda GDA-nyň, YHG-nyň we beýlekileriň ýolbaşçylary-da gatnaşdylar.
Bilelikde resmi surata düşmek dabarasy tamamlanandan soň, “Zarandud” zalynda ŞHG-ä agza döwletleriň Baştutanlarynyň Geňeşiniň mejlisi geçirildi.
Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti Emomali Rahmon bu ýere ýygnananlar bilen mähirli salamlaşyp, duşuşygy açdy hem-de sammite gatnaşyjylara söz berdi.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow mejlisde çykyş edip, ilki bilen, Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasyna agza döwletleriň Baştutanlarynyň Geňeşiniň şu mejlisiniň guramaçylaryna bu möhüm hem-de wekilçilikli duşuşyga hormatly myhman hökmünde gatnaşmaga çakylygy üçin minnetdarlyk bildirdi.
Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti hormatly Emomali Rahmona myhmansöýerlik we mähirli garşylandygy, hoşniýetlilik hem-de sammitiň ýokary derejede guralandygy üçin minnetdarlyk bildirmek bilen, Türkmenistanyň Baştutany mejlise gatnaşyjylaryň ählisini guramanyň ýubileýi bilen tüýs ýürekden gutlady. Bu gurama geçen 20 ýylyň dowamynda dünýäde ykrarnama hem-de hormata eýe bolan, ählumumy syýasy we ykdysady ösüşiň barşyna, häsiýetine oňyn täsir edýän abraýly döwletara birleşmä öwrüldi diýip, milli Liderimiz belledi.
Türkmenistan üçin ŞHG bilen gatnaşyklar biziň daşary gatnaşyklarymyzyň giň geografik we düzümleýin diwersifikasiýasyna ygrarlylyga esaslanýan halkara hyzmatdaşlyk strategiýasynyň möhüm ugrudyr diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow belledi.
Biz Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň işine gyzyklanma we hormat goýmak bilen garaýarys, energetika hem-de ulag ulgamlarynda, söwda we maýa goýumlarda, senagatda, obasenagat toplumynda, ýokary tehnologiýalar, innowasiýalar ulgamynda hyzmatdaşlygymyzyň uly kuwwata eýedigine düşünýäris diýip, milli Liderimiz nygtady.
Bu gurama girýän ýurtlaryň Türkmenistanyň öňden gelýän däp bolan hyzmatdaşlary, onuň goňşulary we dostlary bolup durýandygy hem wajypdyr. Şoňa görä-de, biz ŞHG bilen gatnaşyklara ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň yzygiderli ösüşi hem-de özümiziň dünýä derejesindäki we kontinental işlere gatnaşygymyzyň umumy ugry bilen sazlaşykly arabaglanyşykda garaýarys.
Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistan Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň parahatçylygy, ählumumy durnuklylygy we howpsuzlygy pugtalandyrmak, häzirki döwrüň wehimlerine hem-de howplaryna garşy göreşmek meselelerindäki jogapkärli garaýyşlaryna ýokary baha berýär. Türkmenistanyň Bitaraplyk derejesiniň çäklerinde, biz bu möhüm wezipeleri çözmekde — ilki bilen, terrorçylyga, guramaçylykly jenaýatçylyga, neşe serişdeleriniň bikanun dolanyşygyna garşy göreşmek, maglumat hem-de biologik howpsuzlygy üpjün etmek ulgamlarynda halkara hyzmatdaşlyk ýaly ugurlarda ŞHG bilen işjeň gatnaşyklara taýýardyrys.
Hormatly Prezidentimiz çykyşyny dowam edip, bu gün, tutuş dünýäniň täze çylşyrymly wehimler bilen ýüzbe-ýüz bolan mahalynda Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň ornunyň ýokarlanýandygyny belledi. Elbetde, bilelikdäki işiň däp bolan ulgamlaryndan başga-da, onuň mümkinçilikleri, toplan tejribesi pandemiýanyň täsirini azaltmak, kontinental ykdysady we ulag gatnaşyklaryny, düzümleri hem-de logistikany dikeltmek bilen baglanyşykly wezipeler babatda örän zerurdyr.
Şunuň bilen baglylykda, milli Liderimiz Türkmenistanyň Birleşen Milletler Guramasy bilen bilelikde 2022-nji ýylyň aprelinde Deňze çykalgasy bolmadyk ösüp barýan ýurtlaryň ministrleriniň halkara maslahatyny özünde guramagy meýilleşdirýändigini sammite gatnaşyjylara habar berdi. Türkmen tarapy oňa adatdan daşary şertlerde hem-de çökgünliklerden soňky döwürde halkara ulag hyzmatdaşlygy meseleleri boýunça anyk we iş ýüzündäki gepleşikler üçin oňat mümkinçilik hökmünde garaýar. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow bular barada aýtmak bilen, ŞHG-ä agza döwletleri bu möhüm foruma gatnaşmaga çagyrdy.
Koronawirusa garşy göreşmek barada aýdylanda bolsa, bu babatda Türkmenistanyň biziň döwletlerimiziň lukmançylyk bileleşiginiň tagallalaryny birleşdirmek hem-de yzygiderli gatnaşyk etmek ugrunda çykyş edýändigini bellemek gerek. Munuň üçin Türkmenistan Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasy, BMG-niň ýöriteleşdirilen edaralary bilen bilelikdäki işi işjeňleşdirmegi teklip edýär diýip, milli Liderimiz aýtdy.
Hususan-da, biziň ýurdumyz Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasynyň koronawirusyň genomyny öwrenmek boýunça Ýörite maksatnamasyny, BSGG-niň ýiti öýken keseline garşy göreşmek boýunça köptaraplaýyn guralyny, BSGG-niň ýiti ýokanç keselleri bejermek we öňüni almak boýunça usulyýet merkezini, Epidemiologiýa, wirusologiýa we bakteriologiýa boýunça Merkezi Aziýa sebit merkezini döretmek başlangyjy bilen çykyş edýär. Döwlet Baştutanymyz bu başlangyçlaryň Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasy tarapyndan goldanylmagynyň olaryň tutuş dünýäniň bähbidine netijeli durmuşa geçirilmegine, şeýlelikde, howply ýokanç kesellere garşy göreşmek boýunça uzak möhletli geljek üçin täsirli we yzygiderli halkara gurallaryň ýola goýulmagyna ýardam etjekdigine ynam bildirdi.
Biz ŞHG bilen hyzmatdaşlyga ýokary baha berýäris hem-de Merkezi Aziýa sebitini çalt depginler bilen ösdürmek, kontinental ähmiýetli möhüm ulag-logistiki we ykdysady merkeze, Ýewraziýada durnuklylygyň, hyzmatdaşlygyň ygtybarly merkezine öwürmek maksady bilen, onuň geljeginiň uludygyna ynanýarys diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow nygtady.
Şunuň bilen baglylykda, milli Liderimiz 2021-nji ýylyň 6-njy awgustynda Türkmenistanda geçirilen Merkezi Aziýanyň döwlet Baştutanlarynyň konsultatiw duşuşygynyň jemleýji resminamasynda beýan edilen Merkezi Aziýa ýurtlarynyň halkara başlangyçlarynyň Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň strategik maksatlaryna gabat gelýändigini belledi.
Biziň pikirimize görä, munuň özi geljekde bilelikdäki iş üçin uly giňişligi açýar. Şunuň bilen baglylykda, ŞHG-ä gatnaşyjy döwletler tarapyndan BMG-niň Baş Assambleýasynyň “Merkezi Aziýa sebitinde parahatçylygy, durnuklylygy we durnukly ösüşi üpjün etmek maksady bilen, sebit we halkara hyzmatdaşlygy pugtalandyrmak” atly Kararnamasynyň taslamasynyň goldanylmagy möhüm ädim bolardy diýip, döwlet Baştutanymyz aýtdy. Türkmenistan bu resminamany kabul etmek baradaky başlangyjy Baş Assambleýanyň 76-njy mejlisiniň barşynda öňe sürmegi göz öňünde tutýar.
Soňra hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň belleýşi ýaly, agza döwletleriň ählisi, synçylar hem-de ŞHG boýunça hyzmatdaşlar bilen Türkmenistany ysnyşykly taryhy gatnaşyklar, dostluga, hoşniýetli goňşuçylyga, deňhukuklylyga we birek-birege hormat goýmaga esaslanýan köpýyllyk hyzmatdaşlyk gatnaşyklary baglanyşdyrýar. Milli Liderimiz ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň şeýle häsiýetiniň aýdyň hem-de açyk ýörelgeler esasynda özara ýakynlaşmagyň, ähmiýetli we netijeli gepleşikleri ýola goýmagyň, hyzmatdaşlygyň geljegi uly ugurlaryny we usullaryny işläp taýýarlamaga geçmegiň goşmaça kuwwatly şerti bolup hyzmat edýändigine ynam bildirdi.
Biziň ýurtlarymyzyň kuwwatly serişdeler we önümçilik binýadynyň bolmagy, olaryň geografik taýdan amatly ýerleşmegi, logistika düzüminiň okgunly ösmegi, toplanan tejribe hem-de hyzmatdaşlygyň, özara düşünişmegiň we ynanyşmagyň däpleri hem muňa ýardam edýär diýip, döwlet Baştutanymyz belledi.
Milli Liderimiz Türkmenistan bilen ŞHG-niň arasynda köpugurly, yzygiderli, maksadalaýyk hyzmatdaşlygyň ýola goýulmagynyň ösüşe täze, kuwwatly itergi bermäge, tutuş Ýewraziýa giňişliginde syýasy, ykdysady, durmuş, ynsanperwer işleriň okgunly hem-de ýokary hilli bolmagyna ýardam etmäge ukyplydygyna ynam bildirdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow çykyşyny tamamlap, ýurdumyzyň bilelikdäki netijeli işe taýýardygyny tassyklady.
Döwlet Baştutanymyz Täjigistan Respublikasyna iş saparynyň maksatnamasy tamamlanandan soň, Duşenbe şäheriniň Halkara howa menzilinden ata Watanymyza ugrady.
Türkmenistanyň Döwlet habarlar agentligi


text:
Şeýle at bilen Kaka etrabynyň Medeniýet öýünde wagyz-nesihat duşuşygy geçirilip, oňa Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklarynyň etrap birleşmesiniň, edara-kärhanalardaky ilkinji guramalarynyň ýolbaşçylarydyr işgärleri işjeň gatnaşdy.
Duşuşygyň esasy maksady sagdyn durmuş ýörelgelerini wagyz-nesihat etmek bilen baglanyşykly ilatyň arasynda geçirilýän çäreleriň işjeňligini we netijeliligini ýokarlandyrmakdan ybarat boldy. Duşuşygy Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklarynyň etrap birleşmesiniň başlygy Meýlismyrat Myradow açyp, hormatly Prezidentimiziň ilatyň ýaşaýyş-durmuş derejesini ýokarlandyrmak, ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny artdyrmak, şan-şöhratyny belende götermek ugrunda edýän taýsyz tagallalary, ýaş nesliň berk bedenli, sagdyn ruhly bolup ýetişmegi ugrunda döredýän giň şertleri dogrusynda gürrüň berdi. Şonuň bilen baglanyşykly, ol ýerlerde guralýan wagyz-nesihat duşuşyklarydyr maslahatlarynyň, düşündiriş işleriniň işjeňligini ýokarlandyrmagyň ýollary dogrusynda aýtdy.
Duşuşykda çykyşlaryň başga-da birnäçesi diňlendi. Çykyş edenler ilatyň, esasan-da, ýaşlaryň arasynda sagdyn durmuş ýörelgelerini wagyz-nesihat etmekde Kärdeşler arkalaşyklarynyň işgärleriniň we işeňňir agzalarynyň öňünde durýan wezipelere ünsi çekdiler. Onuň dowamynda «Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» ýylynyň häzirki günlerinde ýurdumyzda bolup geçýän taryhy wakalar, milli ykdysadyýetimiziň dürli ugurlarynda gazanylýan üstünlikler, mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllygyna görülýän taýýarlyklar barada hem durlup geçildi.
Duşuşyga gatnaşyjylar ildeşlerimiziň bagtyýar durmuşda ýaşamagy ugrundaky bimöçber aladalary üçin hormatly Prezidentimiziň adyna alkyş sözlerini aýtdylar.
Akmuhammet MAGTYMGULYÝEW, Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklarynyň Kaka etrap birleşmesiniň esasy hünärmeni.


text:
Türkmenistanyň Söwda-senagat edarasynyň hyzmatlary
Maglumat beriş
- daşary ykdysady hyzmatdaşlyk boýunça hyzmatlar;
- ýükleriň gümrük deklarasiýasyny resmileşdirmek;
- harydyň gelip-çykyş şahadatnamasyny bermek;
- harydyň ýany bilen berilýän resminamalary taýýarlamak;
- harydyň san, hil, toplumlaýyn ýagdaýy we harydyň, daşynyň, gaplamasynyň ekspertizasy, tehniki ýagdaýy we nyşany;
- ýük ýüklenende we düşürlende bitewiligine gözegçilik;
- harydy haryt nomenklaturasy boýunça şertli belgisini kesgitlemek;
- ähli görnüşli resminamalary daşary ýurt dillerine we daşary ýurt dillerinden terjimesi we kepillemdirmesi;
- eksport-import amallarynda, bilelikdäki kärhanalary açmakda, bilelikdäki aragatnaşyklarda mümkin bolan hyzmatdaşlary gözlemek;
- ykdysady missiýalary, iş saparlaryny, işewür gepleşikleri gurnamak;
- daşary ýurt emläkleri çekmek üçin maýa goýum taslamalary mahabatlandyrmak;
- işewür bilimi, hünrmenleriň hünär derejesini ýokarlandyrmak, hünäri kämilleşdirmek, Türkmenistanda we daşary ýurtda geçirilýän hünär okuwlaryna gatnaşmak we maslahat bermek;
- daşary ýurtdan gelip gowşan täjirçilik teklipler barada habar bermek;
- TSSE-sy tarapyndan daşary ýurt döwletlerinden gelýän wekiliýetler we daşary ýurt kompaniýalar bilen söwda-ykdysady hyzmatdaşlyk meseleleri boýunça gurnalýan gepleşiklere, maslahatlara we hünär okuwlaryna gatnaşmak;
- söwda gatnaşyklaryny baglaşmak, bilelikdäki kärhanalary döretmek, işewür hyzmatdaşy gözlemek we ş.m. meseleler boýunça dilden maslahat bermek;
- ýerli edaralarynyň haýyşy boýunça daşary ýurt hyzmatdaşlar bilen geçirilýän gepleşiklere TSSE-nyň hünärmenleriniň gatnaşmagy;
- Türkmenistanda we daşary ýurtda geçirilýän sergiler barada maglumaty TSSE-nyň habar beriş ýollary arkaly almak;
- her aýda çykarylýan täjirçilik tekliplerini ýaýratmak;
- arytlaryň ekspertiza meseleleri boýunça maslahat bermek;
- her aýdaky çapynda kärhanalaryň we telekeçilik düzüminiň täjirçilik teklipleri barada maglumaty ýerleşdirmek;
- TSSE-nyň agzalarynyň beýleki ýurtlaryň kärhanalary, edaralary we kompaniýalary bilen gönüden-göni söwda, önümçilik we ylmy-tehniki gatnaşyklaryny ýola goýmak;
- TSSE-nyň agzalaryny we beýleki wekiliýeti söwda-ykdysady we ýarmarkalaryň, sergileriň, kongresleriň, maslahatlaryň we beýleki çäreleriň düzüminde ibermek barada teklipleri girizmek;
Sergi-Ýarmarka işi
- Türkmenistanda we daşary ýurtda geçirilýän halkara, milli, ýöritleşedirilen sergileri, ýarmarkalary, hünär okuwlaryny, maslahatlary, tanyşdyryş dabaralaryny gurnamak we geçirmek;
- daşary ýurtlarda geçirilýän halkara sergilerinde we ýarmarkalarynda Türkmenistanyň ekspozisiýasynyň, edaralarynyň we telekeçileriniň gatnaşmagyny gurnamak;
- gatnaşyjylara sergi ýüklerini, eksponatlary, mahabat we çykdajy materiallary gümrük taýdan resmileşdirmekde ýardam etmek;
- sergi-ýarmarka çärelerine, maslahatlara, işewür maslahatlara, hünär okuwlaryna, ylmy dabaralara gatnaşjak daşary ýurt raýatlaryna wiza çakylyklaryny resmileşdirmek;
- sergi meýdançasyny gurmak we bezeg işleri;
Hukuk hyzmatlary
- Türkmenistanyň we beýleki ýurtlaryň kada-kanun hukuk delilnamasy;
- Eksport-import şertnamalaryň we ylalaşyklaryň taslamalaryny taýýarlamak;
- şertnamalaryň ekspertizasy;
- esaslandyryjy resminamalary işläp taýýarlamak we kärhanalary hasaba almakda ýardam etmek;
- Türkmenistanyň çäginde daşary ýurt ýuridiki şahslaryň wekilhanasyny açmak barada meseleler boýunça maslahat bermek;
- raýat, salgyt, walýuta we gümrük kada-kanunlary boýunça maslahat bermek;
- fors-mažor ýagdaýlary boýunça şahadatnama bermek.


text:
Ýapon alymlary atom desgalaryndan çykan radiasiýanyň howpunyň 4-nji derejä ýetenligini aýdýarlar. Emma Fransiýanyň Ýadro agentligi şol derejäni 6 diýip kesgitleýär. Radiasiýanyň iň ýokary derejesi bolsa 7 bolup, şu güne çenli oňa diňe Çernobyl wakasynda şaýat bolnanlygy aýdylýar.
Ýaponiýanyň Ministrler Kabinetiniň baş sekretary Ýukio Edano çarşenbe güni eden çykyşynda bu derejäniň hem adam saglygyna zýyan ýetirjekdigi hakda hiç hili şübhäniň bolmaly däldigini aýtdy.
Häzirki döwürde problema ýüze çykan desgalaryň töwereginde ýerleşýän etraplaryň ýaşaýjylaryndan sebiti terk etmekleri haýyş edildi. Käbir daşary ýurtlar bolsa öz raýatlarynyň Ýaponiýany terk etmegini, iň bolmanda radiasiýa problemasy ýüze çykan etraplardan uzaklaşmagyny soradylar.
Germaniýa
Ýaponiýada bolan wakadan soňra, ýadro desgasyna eýe bolan käbir beýleki ýurtlar, şol sanda Germaniýa hem öz desgalaryna üns berip başlady. Germaniýanyň kansleri Angela Merkel bu barada Berlinde eden çykyşynda şeýle diýdi: “Ýaponiýada bolan wakadan soňra, biz öz ýadro desgalarymyzyň ählisinde barlag işlerini geçireris. Bu hakda federal we welaýat hökümetlerimiz ylalaşdylar. 1980-nji ýyllardan ozal gurlan desgalaryň hersi üç aý möhlet boýunça togtadylyp, olarda barlag işleri geçiriler”.
Ýaponiýa ýaly tehnologiýa taýdan ösen ýurtda ýadro kompleksleriniň şeýle kynçylyklara uçran häzirki döwründe, eýse mundan ençeme ýyl ozal gurlan we tehnologiýa taýdan döwrebaplygy şübhe astynda bolan regiondaky ýurtlaryň ýagdaýy nähili?
Ermenistan
Bu temada ilki bolup göze ilýän atom desgalardan biri Ermenistanda ýerleşýän “Metsamordyr”. 1980-nji ýyllarda gurlan bu atom elektrik stansiýasy 1988-nji ýylda bolan güýçli ýer titremeden soňra ýapylypdy. Emma şol wakadan 7 ýyl soňra gaýtadan açylan bu desganyň diňe köneligi däl, ýerleşýän ýeri boýunça hem regiona uly howpdugy aýdylýar. Häzirki döwürde şol atom elektrik stansiýasy Ermenistany özüne gerek elektrik togunyň 40%-i bilen üpjün edýär.
Rumyniýa
Şeýle ýadro desgalarynyň biri hem Rumyniýada ýerleşýär. “Çernawoda” diýlip atlandyrylýan bu desganyň gurluşygy 1980-nji ýyllarda bir kanadaly kompaniýa tarapyndan başlanyp, 1996-njy ýylda tamamlanypdy. Ol Rumyniýa gerek bolan elektrik togunyň 1/5 bölegini öndürýär. Emma bu desga hem dürli kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz. Hatda şu ýylyň ýanwar aýynda resmiler şol stansiýanyň bir bölegini ýapmaga mejbur bolupdylar. Sebäbi, edil Ýaponiýadaky ýaly bolmasa-da, Rumyniýada-da ýer titreme howpy mydama gün tertibinde saklanýan meseleleriň biri. 1977-nji ýylda Wranseada bolan ýer titremäniň güýji 7,2 bala barabar bolup, şol wakada Bolgariýa we Rumyniýada azyndan 1,000 adam heläk bolupdy.
Türkiýe
Orsýet bilen Türkiýäniň arasynda hem atom elektrik desgasyny gurmak barada täze ylalaşyga gol goýuldy. Ylalaşyga görä, şol desga Türkiýede gurlar.
Türkiýe hem ýer titremeden yzygiderli ejir çekýän ýurtlardan biri. Eýse Ýaponiýada bolan wakadan soňra, şol desgalar gurulmalymy diýlen soraga Orsýetiň prezidenti Dmitriý Medwedew Türkiýä edýän saparynyň dowamynda penşenbe güni şeýle jogap berdi: “Bu ygtybarly bolup biler we ol ygtybarlydyr. Üns berilmeli esasy zat, ýadro desgasyny gurulmaly ýeriniň, şol proýekti gurjak adamlaryň we ony işletjek toparyň dogry kesgitlenmegidir. Eger şu zatlara üns berilse, ýadro desgasy ygtybarly, hatda adamlar üçin has köp peýdaly bolup biler”.


text:
Döwlet departamenti Ýewropada howpsuzlyk we hyzmatdaşlyk guramasynyň deslapky bahasyna salgylanyp, saýlawçylar üçin saýlap-seçmek mümkinçiliginiň çäklendirilmegi, saýlaw komissiýasynyň bitarap däldigi we dogry-düzüw ses sanaýyş düzgünleriniň ýoklugy sebäpli, bu saýlawlaryň turuwbaşdan bäsleşiksiz bolandygyny aýtdy.
Ýekşenbe güni geçirilen parlament saýlawlarynda ýurduň 110 orunly mejlisine oppozisiýa agzalarynyň hiç biri saýlanmady.
Döwlet departamentiniň sözçüsi Wiktoriýa Nuland Belarusda demokratiýa we adam hukuklary hormatlanylsa, şol sanda syýasy tussaglar boşadylsa we aklansa gowy boljagyny, bu meseleleriň Birleşen Ştatlar bilen ikitaraplaýyn gatnaşyklary gowulaşdyrmagyň esasynda durýandygyny aýtdy.


text:
Täze ýyl baýramçylygynyň öňüsyrasynda Aşgabadyň Parahat – 7 etrapçasynda adam öldürildi.
Azatlyk radiosyna mälim bolmagyna görä, 31-nji dekabrda, agşam sagat 9-a golaý amala aşyrylan ganhorlygyň pidasy 30 ýaşlaryna golaý rus ýigidi boldy. Polisiýa bu jenaýata talaňçylyk nukdaý nazaryndan seredýär.
Azatlygyň Aşgabatdaky habarçysynyň maglumatyna görä, öldürilen adam birnäçe sagat geçeninden soň, 1-nji ýanwar güni irden tapyldy. Daş görnüşinden 30 ýaşalarynda bolan erkegiň jesedi awtobus duralgasyndan tapyldy, ony gören ýerli ýaşaýjylar polisiýany çagyrdylar.
Jeset tapylan wagtynda şol ýerde bolan şaýadyň biziň habarçymyza gürrüň bermegine görä, öldürilen ýigidiň daşky keşbi onuň rus milletinden bolandygyny aňladýar. Şaýatlar onuň şol ýerde ýaşandygyny aýtdylar. Azatlygyň habarçysyna ejir çekeniň şahsyýetini anyklamak başartmady.
Jenaýatyň bolan ýerine gelen polisiýa işgärleri öldürileniň kelläniň ýeňse tarapyndan gaty zat bilen urulmagy netijesinde ölendigi barada deslapky netijä geldiler.
Şeýle-de polisiýa wepat bolan erkegiň gapjygynyň we mobil telefonynyň alnandygyny anyklady we şu sebäpden onuň talaňçylyk maksady bilen öldürilen bolmagynyň ahmaldygy baradaky netijä geldi.
Emma çak edilýän talaňçylar öldürilen ýanyndan tapylan, çagalar üçin Täze ýyl sowgatlary salnan iki paketi almandyrlar.
“Ony Täze ýyl sowgatlary salnan paketlerini döşüne gysyp ýatan ýagdaýda gördüler. Görnüşinden, ol öýüne howlugyp barýana çalym edýär. Onuň kellesine turba bilen urupdyrlar” diýip, ganhorlygyň pidasynyň tapylmagyna şaýat bolan ýaşaýjy gürrüň berdi.
Azatlyk häzirlikçe ejir çekeniň maşgalasynyň we çagalarynyň bardygyny anyklap bilmedi. Adatça bolşy ýaly, türkmen polisiýasy beýle ýagdaýlardadüşündiriş bermeýär. Türkmen habar serişdeleri bolsa, beýle hadysalar barada hiç wagt maglumat çap etmeýär.
Aşgabatlylaryň gürrüň bermeklerine görä, soňky wagtlarda türkmen paýtagtyndaky jenaýatçylyk hadysalary ýygjamlaşdy. Mysal üçin, golaýda hut şu gürrüňi edilýän Parahat – 7 etrapçasynda bir ýaş aýal bir gartaşan aýala topuldy, gözlerine dezodrant pürküp, ony talajak boldy. ýöne ol garrynyň bagtyna, şol wagt itli goňşular peýda boldy we işi oňuna bolmadyk talaňçyny ürküzdiler.
Azatlyk noýabryň aýagynda Daşoguz welaýatynda amala aşyrylan aýylganç ganhorlyk hakynda hem habar berdi.
Azatlygyň Daşoguzdaky habarçysyna habar bermeklerine görä, geçen ýylyň oktýabr aýynyň ortasynda Görogly etrabynyň iki sany ýaşaýjysy, öz pidalaryny internetde ýük maşynyň satlygy barada berlen ýalan bildiriş bilen aldap, soňra gazaply haklaşyp, olaryň ellerindäki pullaryny aldylar.
Satuwa çykarylan ýük maşyny bilen gyzyklanan iki alyjy, Türkmenabat şäheriniň iki ýaşaýjysy olaryň pidalary boldy. Bildirişde satylýan maşynyň bahasy ortaça bazar nyrhlaryndan 200 müň manat arzan görkezildi.
“Satyjy” bu ýagdaýy özüne “gyssagly pul gerek bolandygy” bilen düşündirdi. Şondan soň awtoulag satyn almagy ýüregine düwen türkmenabatly alyjy ýanyna 300 müň manat (Türkmenistanyň Merkezi bankynyň kursy boýunça $85.714) pul alyp, öz dosty bilen Görogly etrabyna ugrady.
Azatlygyň hukuk goraýjy guramalardaky habardar çeşmesiniň maglumatyna görä, alyjylary özlerini ýük maşynynyň satyjylary diýip tanadan iki erkek garşy aldy we olary öz öýlerine çagyrdy.
Olar öýe gelenlerinden soň, alyjylaryň biri daş çykanda, kellesine demir bilen urlup öldürildi. Soňra çak edilýän ganhorlar içerik dolanyp gelip, ol ýerde garaşyp oturan ikinji alyjyny hem öldürdiler. Olar öz pidalarynyň jesetlerini öz jaýlarynyň ýerleşýän howlusynda gömdüler.
Pidalaryň garyndaşlary şol wakadan dört gün soň Türkmenabadyň polisiýasyna ýüz tutup, olaryň ýitirip bolandygyny habar berdiler.
Azatlygyň habarçysynyň anyklamagyna görä, derňew başlanandan soň güman edilýänleriň biri gorkusyndan özüni heläkledi. Güman edilýänleriň ikinjisi Aşgabat aeroportunda, Türkiýä uçmakçy bolanda saklandy. Onuň ýanyndan 300 müň manat pul çykdy.


text:
Özbegistan bilen Türkmenistanyň arasyndaky söwda dolanyşygy soňky birnäçe ýylda üç esse artdy. Bu barada Özbegistanyň wise-premýeri Sardor Umurzakow Özbek-türkmen ykdysady forumynda mälim etdi.
Özbek-türkmen ykdysady forumy duşenbe güni Özbegistanyň paýtagty Daşkent şäherinde öz işine başlady. Bu foruma iki ýurduň wise-premýerleri Sardor Umurzakow we Esenmyrat Orazgeldiýew gatnaşdy. Bu barada “Sputnik Özbegistan” agentligi habar berýär.
Forumyň dowamynda Umurzakow şu ýyl Özbegistanyň Ýewropa Bileleşiginiň GSP+ artykmaçlyk berýän ulgamyndan peýdalanmaga hukuk gazanandygyny belledi. Bu ulgam Ýewropa gümrük paçsyz 6 müňden gowrak dürli görnüşli harydy eksport etmäge mümkinçilik berýär. Özbegistanyň wise-premýeriniň aýtmagyna görä, iki ýurduň telekeçileri bu pursatdan peýdalanyp, senagaty we eksporty bilelikde ösdürip bilerler.
Şeýle hem Sardor Umurzakow soňky birnäçe ýylda Özbegistan bilen Türkmenistanyň arasyndaky söwda dolanyşygynyň üç esse artandygyny we şu ýylyň sekiz aýynda 25% ýokarlandygyny aýtdy.
Resmi statistika maglumatlaryna görä, 2020-nji ýylda iki ýurduň arasyndaky söwda dolanyşygy 527 million ABŞ dollaryna, şu ýylyň ýanwar-awgust aýlarynda bolsa 418 million 100 ABŞ dollaryna deň boldy.
Mundan başga-da, 2021-nji ýylyň sekiz aýynda ýurtlaryň çäginden üstaşyr gatnawlaryň mukdary 13,5% ýokarlandy. Aşgabat ylalaşygynyň çäginde döwletler Russiýa-Gazagystan-Özbegistan-Türkmenistan-Eýran-Oman-Hindistan we Hytaý-Merkezi Aziýa-Hazar-Günorta Kawkaz-Ýewropa sebitleýin ulag geçelgelerini döretmäge gatnaşýarlar. Bu geçelgeleriň Türkmenistanyň we Özbegistanyň daşary ýurt bazarlaryna çykmagyny has-da işjeňleşdirmegine garaşylýar.
Özbek-türkmen ykdysady forumy Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň Özbegistana amala aşyrýan resmi saparynyň çäginde Daşkentde geçirilýär.


text:
Milliarderler näme üçin köp kitap okaýarlar
Biznes äleminde öz işlerini üstünlikli açyp, beýik derejelere ýetmegi başaran meşhur telekeçileriň köpüsinde kitap okamak, has dogrusy köp kitap okamak endikleri bar. Elbetde, olar çem gelen kitaby okaman, eýsem-de dünýägaraýşyňy we bilimiňi artdyrýan ýa-da alyp barýan işiňi ösdürmäge kömek etjek kitaplary okaýandyklaryny bellemek gerek. Olaryň köpüsi okuwy ýa-da mekdebi taşlan bolsada, kitap okamagy taşlamandyklaryny hem bellemeli. Olaryň käbirleriniň üstünde durup geçeli:
Milliarder Warren Baffetden: “Üstünligiňiziň syry nämede?” diýip soranlarynda “Her gün 500 sahypa kitap okaň” diýip jogap berýär Amerikaly mediamagnat Mark Kuban her gün üç sagadyny kitap okamaga bagyş edýär . Microsoftyň esaslandyryjysy Bill Geýts ýylda 50 sany kitap okaýar. Ilon Maskdan: “Raketalaryň ýasalyşyny nädip öwrendiň” diýip soralanda ol: “Kitap okamak arkaly” diýip jogap berýär. Ilon Maskyň häzire çenli ýekeje biznes taslamasy hem şowsuz bolmady.
Publisist we alym Tomas Korli ylmy barlag şeklinde 361 sany adamyň endiklerini öwrenýär, olaryň 233 sanysy baý adamlardan, 128 sanysy bolsa garyp adamlardan ybarat bolýar. Ol geçiren barlagynyň netijesi boýunça aşakdaky endiklere şaýat bolýar:
Etmeli işleriň sanawyny baý adamlaryň 81 %-i, garyp adamlaryň bolsa 9 %-i düzýär.
Baý adamlaryň 63 %-i, garyp adamlaryň bolsa 5 %-i boş wagtlaryny audiokitap diňläp geçirýärler.
Baý adamlaryň 88 %-i, garyp adamlaryň bolsa diňe 2 %-i her gün bolmanda ýarym sagat kitap okaýar.
Baý adamlaryň 74 %-i, garyp adamlaryň bolsa diňe 1 %-i öz çagalarynda üstünlige eltjek endikleri terbiýelemäge çalyşýarlar.
Baý adamlaryň 86 %-i, garyp adamlaryň bolsa 5 %-i elmydama özüňi kämilleşdirmeli diýip hasaplaýarlar.
Tomas Korliniň adamlaryň endikleri barada çykaran netijeleri dowamly amala aşyrýan hereketlerimiziň durmuşymyza nähili täsir edýändigini görkezýär.


text:
Aşgabat, 4-nji oktýabr (TDH). Şu gün Türkmenistanyň Prezidenti, ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy goşun generaly Gurbanguly Berdimuhamedow Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň mejlisini geçirdi.
Mejlisiň dowamynda şu ýylyň 9 aýynda harby we hukuk goraýjy edaralarda ýerine ýetirilen işleriň netijeleri ara alnyp maslahatlaşyldy hem-de olaryň işini mundan beýläk-de kämilleşdirmegiň esasy ugurlary kesgitlenildi. Şeýle hem degişli düzümleriň maddy-enjamlaýyn binýadyny döwrebaplaşdyrmak bilen baglanyşykly meselelere garaldy.
Ilki bilen, goranmak ministri B.Gündogdyýew şu ýylyň geçen döwründe ýolbaşçylyk edýän düzümlerinde döwlet Baştutanymyzyň ozal beren tabşyryklaryny, şol sanda goranyş häsiýetine eýe bolan Harby doktrinadan gelip çykýan wezipeleri üstünlikli ýerine ýetirmek maksady bilen amala aşyrylýan işler barada hasabat berdi. Şeýle hem ministr mukaddes Garaşsyzlygymyzyň 30 ýyllyk baýramy mynasybetli dabaraly harby ýörişi guramaçylykly geçirmek boýunça edilen tagallalar barada hasabat berdi.
Çagyryş boýunça harby gullugy geçen harby gullukçylary gullukdan boşatmak hem-de Türkmenistanyň raýatlaryny nobatdaky harby gulluga çagyrmak işlerini ýokary derejede geçirmek boýunça ýaýbaňlandyrylan giň möçberli çäreler baradaky maglumatlar hasabatyň özenini düzdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, milli goşunymyzyň ähli düzümleriniň işini mundan beýläk-de kämilleşdirmegiň häzirki döwrüň möhüm wezipesidigini belledi. Şunuň bilen baglylykda, ilkinji nobatda, dünýäniň ösen tejribesini işjeň ornaşdyrmak, harby gullukçylary hünär taýdan kämilleşdirmek meselelerine möhüm ähmiýet berilmelidir.
Ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleri döwletimiziň parahatçylyk söýüjilik we harby-syýasy strategiýasynyň ygtybarly binýady bolmalydyr. Hormatly Prezidentimiz ýurdumyzyň Bitaraplyk derejesini hem-de daşary syýasy ugruny nazara almak arkaly işlenip taýýarlanylan we goranyş häsiýetine eýe bolan Harby doktrinadan gelip çykýan wezipeleri üstünlikli ýerine ýetirmek meselelerine aýratyn üns bermegi tabşyrdy.
Milli Liderimiz harby we hukuk goraýjy edaralaryň maddy-enjamlaýyn binýadyny pugtalandyrmak, şahsy düzümleriň hünär derejesini ýokarlandyrmak, şeýle hem harby gullukçylaryň ýaşaýyş-durmuş, gulluk hem-de dynç alyş şertlerini gowulandyrmak bilen baglanyşykly meseleleriň yzygiderli üns merkezinde saklanmalydygyny belledi.
Ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy harby gullukçylaryň ata Watanymyza söýgüsini artdyrmak we olary watansöýüjilik ruhunda terbiýelemek meseleleriniň wajypdygyny belläp, bu babatda ministre birnäçe tabşyryklary berdi.
Döwlet Baştutanymyz şanly Garaşsyzlygymyzyň 30 ýyllygy mynasybetli geçirilen dabaraly harby ýörişiň ýokary guramaçylyk derejesiniň üpjün edilendigini kanagatlanma bilen belledi.
Baş prokuror B.Atdaýew şu ýylyň başyndan bäri amala aşyrylan işleriň netijeleri hem-de hormatly Prezidentimiziň ozal beren tabşyryklarynyň ýerine ýetirilişi, birnäçe düzümlerde geçirilen seljermeleriň jemleri barada hasabat berdi.
Ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, dürli görnüşli hukuk bozulmalaryň wagtynda öňüni almagyň, sebäplerini we şertlerini ýüze çykarmagyň bu gullugyň düzümleriniň öňünde durýan wajyp wezipelerdigini aýtdy.
Hormatly Prezidentimiz degişli düzümlerde kadalaşdyryjy hukuk namalarynyň berjaý edilişine prokuror gözegçiligini yzygiderli alyp barmagyň zerurdygyny belläp, öňde durýan wezipeleriň durmuşa geçirilişine gözegçiligi güýçlendirmegi tabşyrdy.
Içeri işler ministri Ö.Hojanyýazow ýolbaşçylyk edýän düzümlerinde şu ýylyň 9 aýynda ýerine ýetirilen işleriň netijeleri, jemgyýetçilik tertibini üpjün etmek, düzgün bozmalaryň öňüni almak hem-de ýangyn howpsuzlygy gullugynyň işini kämilleşdirmek boýunça amala aşyrylan toplumlaýyn çäreler barada hasabat berdi.
Ministr “Ýol hereketiniň howpsuzlygy — ömrümiziň rahatlygy” ady bilen geçirilen biraýlygyň netijeleri barada aýdyp, Polisiýanyň ýol gözegçiligi gullugynyň işini kämilleşdirmek, ýurdumyzyň ulag ýollarynda heläkçilikleriň öňüni almak maksady bilen guralan biraýlygyň ähmiýeti hakynda hasabat berdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, IIM-niň öňünde durýan möhüm wezipelere ünsi çekdi. Tertip-düzgüniň üpjün edilmegi bilen baglanyşykly meseleler içeri işler edaralarynyň hemişe üns merkezinde saklanmalydyr. Ministrligiň ähli bölümleriniň häzirki zaman tehnikalary, sanly ulgam bilen enjamlaşdyrylmagy, düzümlere täzeçil usullaryň we tehnologiýalaryň ornaşdyrylmagy, işgärleriň hünär derejesiniň ýokarlandyrylmagy öňde durýan möhüm wezipeler hökmünde kesgitlenildi.
Milli Liderimiz ýangyn howpsuzlygyny üpjün etmegiň kadalarynyň berjaý edilişine gözegçilik etmegiň esasy wezipeleriň biridigini belläp, edaralarda we kärhanalarda, ilatyň arasynda ýangyn howpsuzlygy boýunça düşündiriş işleriniň geçirilmeginiň hem-de bu ugra degişli ähli düzgünleriň yzygiderli berjaý edilmeginiň wajypdygyna ünsi çekdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow mejlisiň dowamynda IIM-niň işinde birnäçe kemçilikleriň bardygyny belläp, wezipe borçlaryny talabalaýyk ýerine ýetirmän, işde goýberen kemçilikleri üçin içeri işler ministri Ö.Hojanyýazowa berk käýinç yglan etdi hem-de ýol berlen kemçilikleri gysga wagtyň içinde düzetmegi oňa soňky gezek duýdurdy we degişli Buýruga gol çekdi.
Ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy mejlise gatnaşyjylaryň harby we hukuk goraýjy edaralar tarapyndan täze binalary açmak bilen baglanyşykly dabaralaryň bellenilen tertipde geçirilmeginiň ylalaşylmagynyň zerurdygyna ünsi çekip, bu ugurda geçirilýän işler barada öz wagtynda hasabat bermegi tabşyrdy.
Soňra Ýokary kazyýetiň başlygy G.Ussanepesow hukuk özgertmelerini üstünlikli amala aşyrmak boýunça durmuşa geçirilýän çäreler hem-de ýolbaşçylyk edýän düzümlerinde şu ýylyň 9 aýynda amala aşyrylan işleriň netijeleri barada hasabat berdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, kanunçylyk namalarynyň kabul edilen kadalaryna laýyklykda, kazyýetleriň ykdysady, raýatlyk, dolandyryş, jenaýat we beýleki meseleleriň çözgüdini üpjün edýän häzirki zaman döwlet düzümi bolup durýandygyny belledi.
Döwlet Baştutanymyz kazyýet ulgamynyň işiniň mundan beýläk-de kämilleşdirilmeginiň wajyp meseleleriň biridigini belläp, kabul edilýän çözgütlerde kanunçylygyň berjaý edilişini berk gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.
Milli howpsuzlyk ministri G.Annaýew 2021-nji ýylyň ýanwar — sentýabr aýlarynda milli howpsuzlygy üpjün etmek, eziz Diýarymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň gazananlaryny ygtybarly goramak boýunça amala aşyrylan işler hem-de döwlet Baştutanymyzyň ozal beren tabşyryklarynyň ýerine ýetirilişi barada hasabat berdi.
Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, bu düzümiň işgärleriniň jogapkärli wezipäni alyp barýandygyny, hut şu nukdaýnazardan, döwletimiziň okgunly ösüşiniň bähbidine güýç-gaýratyny, bilimini we tejribesini gaýgyrman, netijeli gulluk etmelidiklerini belledi. Şunuň bilen baglylykda, jemgyýetimizde abadançylygy we hukuk tertibini üpjün etmek boýunça beýleki hukuk goraýjy edaralar bilen bilelikde alnyp barylýan işler talabalaýyk derejede dowam etdirilmelidir.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow häzirki zamanyň ösen tejribesini we tehnologik işläp taýýarlamalaryny işjeň öwrenmegiň wajypdygyna ünsi çekip, Milli howpsuzlyk ministrliginiň şahsy düzüminiň hünär ussatlygynyň derejesini ýokarlandyrmak meselelerine üns bermegi tabşyrdy.
Döwlet serhet gullugynyň başlygy Ý.Nuryýew şu ýylyň ýanwar — sentýabr aýlarynda Watanymyzyň mukaddes çäkleriniň asudalygyny üpjün etmek, serhetçileriň gulluk we durmuş şertlerini yzygiderli gowulandyrmak boýunça amala aşyrylan toplumlaýyn işler barada hasabat berdi.
Döwlet serhet gullugynyň başlygy ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysynyň ozal beren tabşyryklarynyň ýerine ýetirilişi hakynda aýdyp, degişli düzümleriň maddy-enjamlaýyn binýadyny döwrebaplaşdyrmak, gullugyň dolandyryş düzüminiň işini kämilleşdirmek boýunça ýaýbaňlandyrylan maksatnamalaýyn işler barada hasabat berdi.
Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, Türkmenistanyň dünýäniň ýurtlary bilen parahatçylyk söýüjilik we özara hormat goýmak gatnaşyklaryny pugtalandyrmakda, Garaşsyz, hemişelik Bitarap ýurdumyzyň mukaddes çäklerini dost-doganlyk serhedine öwürmekde serhet goşunlaryna möhüm ornuň degişlidigini belledi.
Serhet goşunlarynyň öňdebaryjy tehniki serişdeler bilen yzygiderli üpjün edilmegi harby gullukçylaryň hünär derejesiniň ýokarlandyrylmagyny talap edýär diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow sözüni dowam edip, bu babatda gullugyň ýolbaşçysyna birnäçe anyk görkezmeleri berdi.
Soňra adalat ministri B.Muhamedow şu ýylyň geçen 9 aýynda kanunçylyk binýadyny kämilleşdirmek boýunça ýerine ýetirilen işler, kabul edilen kadalaşdyryjy hukuk namalarynyň mazmunyny we ähmiýetini düşündirmek boýunça ilatyň arasynda geçirilen çäreleriň netijeleri barada hasabat berdi.
Ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy hasabaty diňläp, Milli Geňeşiň Halk Maslahatynyň razylygy bilen, B.Muhamedowyň başga işe geçmegi sebäpli, adalat ministri wezipesinden boşadylýandygyny we onuň Daşary işler ministrliginiň ygtyýaryna iberilýändigini aýtdy.
Milli Geňeşiň Halk Maslahatynyň razylygy bilen, döwlet Baştutanymyzyň Permanyna laýyklykda, bu wezipä ýustisiýanyň uly geňeşçisi M.Taganow bellenildi.
Şeýle hem hormatly Prezidentimiz ýustisiýanyň kiçi geňeşçisi B.Myradowy adalat ministriniň orunbasary wezipesine bellemek we ony Balkan welaýatynyň prokurorynyň orunbasary wezipesinden boşatmak hakyndaky Karara gol çekdi.
Döwlet gümrük gullugynyň başlygy M.Hudaýkulyýew şu ýylyň ýanwar — sentýabr aýlarynda alnyp barlan işleriň netijeleri, şeýle hem döwlet Baştutanymyzyň ozal beren tabşyryklaryny ýerine ýetirmegiň çäklerinde amala aşyrylýan işler barada hasabat berdi. Hasabatyň dowamynda gümrük gözegçiliginde häzirki zaman usullaryny we öňdebaryjy tehnologiýalary peýdalanmak boýunça durmuşa geçirilýän çäreler barada habar berildi.
Ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy hasabaty diňläp, milli ykdysadyýetimiziň täzeçil ösdürilmeginde, Türkmenistanyň dünýä hojalyk gatnaşyklaryna netijeli goşulyşmagy üçin amatly şertleriň döredilmeginde, daşary syýasat işiniň möçberiniň, häsiýetiniň we görnüşleriniň kämilleşdirilmeginde gümrük gullugynyň wezipeleriniň uly ähmiýetini belledi.
Watanymyzyň ykdysady howpsuzlygynyň derejesini ýokarlandyrmak gullugyň wajyp wezipesi bolup durýar. Milli Liderimiz gullugyň işiniň hiliniň we netijeliliginiň ýokarlandyrylmagynyň biziň ýurdumyzyň dünýä döwletleri bilen daşary ykdysady hem-de söwda gatnaşyklarynyň ösdürilmegine gönüden-göni ýardam berýändigini aýdyp, bu babatda anyk çäreleri görmegi tabşyrdy.
Döwlet gümrük gullugynyň başlygyna ýolbaşçylyk edýän düzüminiň bar bolan oňyn tejribäni hem-de kabul edilen ähli çözgütleri hasaba almak bilen, guramaçylyk-dolandyryş işlerini kämilleşdirmek boýunça anyk tabşyryklar berildi.
Döwlet migrasiýa gullugynyň başlygy N.Atagaraýew ýolbaşçylyk edýän düzümlerinde şu ýylyň 9 aýynda ýerine ýetirilen işleriň netijeleri, döwlet Baştutanymyzyň tabşyrygyna laýyklykda gullugyň işini kämilleşdirmek, oňa häzirki zamanyň ösen tejribesini we sanly ulgamy ornaşdyrmak boýunça ýaýbaňlandyrylan giň möçberli işler barada hasabat berdi. Şeýle hem hereket edýän halkara kanunçylyk namalaryna laýyklykda, ýurdumyzda ýaşaýan we raýatlygy bolmadyk adamlaryň uly toparyna Türkmenistanyň pasportlaryny gowşurmak dabarasynyň guramaçylykly geçirilendigi barada habar berildi.
Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, halkara gatnaşyklaryň işjeň ösdürilýän döwründe bu gullugyň her bir işgäriniň düzümiň öňünde durýan wezipeleriň oňyn çözgüdine mynasyp goşant goşmalydygyny belledi hem-de gullugyň ýolbaşçysyna döwrebap maglumat-tehniki serişdeleri işjeň ulanmak we öňdebaryjy tejribäni ornaşdyrmak boýunça birnäçe tabşyryklary berdi. Hormatly Prezidentimiz döwletimiziň Bitaraplyk derejesine esaslanýan ynsanperwerlik syýasaty netijesinde, ýurdumyzda ýaşaýan raýatlaryň hemmesiniň hukuklarynyň goraglylygyny üpjün etmegiň wajypdygyna ünsi çekdi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň sekretary Ç.Amanow şu ýylyň geçen 9 aýynda ýurdumyzyň harby we hukuk goraýjy edaralarynyň döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy boýunça amala aşyrylýan giň möçberli özgertmeleriň çäklerinde ýerine ýetiren işleriniň netijeleri barada hasabat berdi.
Ýurdumyzyň Belent Serkerdebaşysy hasabaty diňläp, oňyn Bitaraplyk, parahatçylyk söýüjilik, hoşniýetli goňşuçylyk hem-de halkara işjeň hyzmatdaşlyk ýörelgeleriniň döwlet syýasatynyň esasy ugurlarynyň biri hökmünde kesgitlenendigini belledi. Ýurdumyzyň tutuşlygyna goranyş häsiýetine eýe bolan we Watanymyzyň howpsuzlygynyň üpjün edilmeginiň, halkymyzyň parahat hem-de abadan durmuşynyň kepili bolan Harby doktrinadan gelip çykýan wezipeleriň üstünlikli amala aşyrylmagy döwrüň wajyp wezipesi bolup durýar.
Ýaýbaňlandyrylan harby özgertmeler hut şu maksada gönükdirilendir. Onda Ýaragly Güýçleriň maddy-enjamlaýyn binýadynyň döwrebaplaşdyrylmagyna, ähli düzümleriň häzirki zaman enjamlary we täze, ýörite tehnikalar bilen üpjün edilmegine, harby gullukçylaryň durmuş meseleleriniň çözülmegine hem-de hünär derejesiniň ýokarlandyrylmagyna möhüm ähmiýet berilýär.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow harby we hukuk goraýjy edaralar üçin kesgitlenen meýilnamalaryň üstünlikli ýerine ýetirilmeginiň şahsy düzümleriň, serkerdeleriň hünär derejesine hem-de hukuk taýýarlygyna, döwrebap tehniki serişdelere we tehnologiýalara ussatlyk bilen erk edişine baglydygyny aýdyp, bu babatda wise-premýere, Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň sekretaryna anyk tabşyryklary berdi.
Hormatly Prezidentimiz, Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy wezipe borçlaryny talabalaýyk ýerine ýetirmän, garamagyndaky edaralaryň işine gözegçiligi gowşadandygy üçin, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň sekretary Ç.Amanowa berk käýinç yglan edip, ýol berlen kemçilikleri gysga wagtyň içinde düzetmegi oňa soňky gezek duýdurdy.
Mejlisde başga-da birnäçe meselelere garaldy we olar boýunça degişli çözgütler kabul edildi.
Türkmenistanyň Prezidenti, Ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy goşun generaly Gurbanguly Berdimuhamedow Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň nobatdaky mejlisini tamamlap, oňa gatnaşanlara berk jan saglyk, maşgala abadançylygyny hem-de ata Watanymyzyň parahatçylygynyň, durnuklylygynyň we rowaçlygynyň bähbidine alyp barýan gulluklarynda üstünlikleri arzuw etdi.


text:
Ogluma ähli ynsanlaryň dürs hem adyl däldigini öwretmegiň gerekdigini bilýärin. Oňa şuny öwret: her namardyň garşysyna ömrüni iline bagş eden edermen bardyr. Goý, ol her duşmana garşy bir dostuň bardygyny bilsin.
Hemmeleri diňlemegi öwret, soň bolsa diňlänlerini hakykatyň eleginden geçirip, diňe dogrularyny saýlamagy başarsyn. Eger başarsaň, gamgyn günlerinde-de gussasyny gizläp, ýylgyryp bilmegi öwret we oglum barada aşa aladalanmakdan ägä bol.
Aňsat düşmejekdigini bilýärin şonda-da başaryp bilseň, oňa gazanan bir dollarynyň köçeden tapan 5 dollaryndan has gymmatlydygyny düşündir. Zyýana galanda, ýöwsellemezligi öwret, goý gazanmagyň keýpini bilsin.
Ömür ýolunda gabanjaňlyk edip büdremez ýaly et ony. Eger başaryp bilseň, sessiz gülmegiň syryny oňa aç. Goý zulum bilen gazanylan ýeňşiň hakyky däldigini, wagtlaýyndygyny ir bilsin. Eger başarsaň oňa kitaplaryň gudratyny öwret.
Oňa hiç zat öwretmeýän wagtlaryňam bolsun. Şonda ol goý, gökdäki guşlaryň, Günüň ýylysyna ören arylaryň, al-ýaşyl baýyrlaryň gerşindäki gülleriň ebedi syrlary barada oýlansyn.
Okuwda sapagyna jogap berende, ýalňyşmagyň mekirlige ýüz urup, mertebäňi peseltmekden gowudygyny öwret, ýalňyşýan bolaýma diýlende-de, öz pikirine ynanmagy öwret.
Ýumşak adamlar bilen ýumşak, gödeklere garşy gödek bolmagy öwret. Bir-birine öýkünip, jogapkärçiligi beýlekiň üstüne atyp, ugralla barýanlaryň yzyna düşmez ýaly gaýrat berjek bol ogluma.
Oňa başarnygyny we zehin ukybyny iň gymmat bahadan satmagy öwret. Emma hiç haçan kalbyna we ruhuna baha kesmesin. Zeýrenip, şagal ýaly ulaýanlara gulak asmazlygy we özüniňkiň dogry mahaly mert durup söweşmegi öwret.
Hakyky polat diňe güýçli oduň howryna toplanýandyr. Goý, ýüregi joşup duran batyr bolsun, goý, batyrlygy ýalam sabyrly bolsun. Oňa özüne bolan berk ynamy kalbynda döretmegi öwret, şeýdeňde, ol tutuş milletine-de ynamly bolar.
Serdarow Guwanç-Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklar institutynyň 1-nji ýyl talyby


text:
Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginde wideoaragatnaşyk arkaly Eýran Yslam Respublikasynyň ýol we şäher gurluşyk ministri Mohammad Eslami bilen gepleşikler geçirildi — diýip, «Türkmenistan» gazeti habar berýär.
Nygtalyşy ýaly, ilkinji nobatda, iň ýakyn goňşular bilen dostluk we birek-birege hormat goýmak esasynda halkara gatnaşyklary ösdürmek Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň baştutanlygynda durmuşa geçirilýän daşary syýasatyň esasy ugurlarynyň biri bolup durýar.
Duşuşygyň barşynda deňhukuklylyk ýörelgeleri esasynda işjeň ösdürilýän türkmen-eýran gatnaşyklarynyň ýokary derejesi hem-de iki goňşy döwletiň dürli ugurlar boýunça hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de pugtalandyrmaga ygrarlydygy bellenildi.
Ikitaraplaýyn gün tertibiniň möhüm meseleleriniň birnäçesi, hususan-da, söwda-ykdysady gatnaşyklary ilerletmek boýunça pikir alyşmalaryň çäklerinde ulag-üstaşyr hyzmatdaşlygy ösdürmegiň, iki ýurduň arasynda demir ýol arkaly ýük daşamagy kadaly derejede saklamagyň wajypdygyna aýratyn üns çekildi.
Şunuň bilen baglylykda, Ykdysady hyzmatdaşlyk boýunça bilelikdäki türkmen-eýran hökümetara toparynyň möhüm orny nygtaldy. Ulag hem-de aragatnaşyk, senagat, oba we suw hojalygy geljegi uly ugurlaryň hatarynda görkezildi.


text:
Foto: Ashyq derekkóz
DSM Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý ulttyq ortalyǵynyń basqarma tóraǵasynyń orynbasary Aınagúl Kýatbaeva elde COVID-19 qarsy vaksınasııa alǵandardyń sanyn málimdedi.
– Koronavırýsqa qarsy vaksınanyń birinshi komponentin 3 335 172 adam alsa, ekinshi komponentimen qamtamasyz etilgen halyq sany – 2 mln 596. Búgingi kúni halyq arasynda syrqattanýshylyq jaǵdaıynyń ózekti máseleleriniń biri bul – stasıonarlarǵa jatqyzylǵan adamdardyń sany, – dedi ol.
Onyń ishinde aýyr jaǵdaı túrimen sıpattalatyn 596 naýqas bar. 493 naýqas óte aýyr jaǵdaıda, 103 adamnyń jaǵdaıy odan da aýyr.
Qate tapsańyz, qajetti bólikti tańdap ctrl+enter basyńyz.
Pikir qaldyrý
pikir


text:
Semalt bilen goralyň: Internet galplygy nähili işleýär
Internetde kezzaplygyň amala aşyrylýan birnäçe görnüşi bar. Gymmatly kagyzlar we bir Exchangea komissiýasy web sahypasynda internet galplyklarynyň birnäçe görnüşine ünsi çekdi. “ Semalt” -yň müşderi üstünlikleri dolandyryjysy Lisa Mitçel onlaýn hüjümlerden goralmagyňyz üçin käbirlerini gysgaça ara alyp maslahatlaşdy.
Maýa goýum teklipleri
Bu, kanuny birbraçylaryň belli bir aksiýa maýa goýmaga yrmak üçin telefon arkaly müşderiler bilen habarlaşýan prosesi. Şeýle hem, ogurlyk maksady bilen maýadarlara ikitaraplaýyn habar býulletenlerini ulanýan kezzaplary özüne çekdi.
Umumy shemalar
Bu, gaty az girdeji bilen uly girdeji gazanyp boljakdygyny görkezýän tötänleýin adamlara e-poçta ibermegi öz içine alýar. Iň meşhur Nigeriýada galplyk bolup, kynçylyk çekýän adamdan iberilen e-poçta hasabyňyza käbir serişdeleri geçirmek üçin kömegiňizi talap edýär. Aldawçy, bank hasabyňyzy pul geçirmek üçin ulanmagy teklip edýär, bu hakykatdanam olaryň maksady sizi sim töleglerinden we salgytlaryndan aldamakdyr. Olaryň duzagyna düşseňiz, ähli ösen serişdeleri ýitirersiňiz.
Maýa goýum maslahaty
Bu onlaýn habar býulletenleriniň ýazyjylarynyň we maýa goýum kompaniýalarynyň bilelikdäki tagallasy bilen ýüze çykýar. Maýa goýum kompaniýalary bu ýazyjylara belli bir kompaniýa maýa goýmagy goldaýan maglumatlary ýazyp bilmekleri üçin töleýärler. Mundan başga-da, teklipleri üçin tölenýändiklerini mälim etmeýärler. Bu, potensial inwestoryň maýa goýum kararlaryny kabul edende bitarap hasaplaýan ikitaraplaýyn maglumatlary emele getirýär.
Auksion galplyklary
Bu onlaýn söwda dükanlaryny öz içine alýar. Esasan dört görnüşde ýüze çykýar. Ilki bilen satyjy ähli pullary alyjylardan alýar, ýöne harydy asla eltip bermeýär. Ikinji ýol, satyjynyň bahasy mahabatlandyrylan önümden pes bolan önümi berýän ýeri. Bu ýagdaýda has köp alyjy çekmek maksady bilen önüm hakda nädogry maglumat berýär. Müşderi has köp pul töleýär. Üçünji ýol, gowşuryş möhleti barada ýalan sözlemegi öz içine alýar. Soňra satyjy görkezileninden giç berýär. Netijede, satyjy alyjynyň kararyna täsir edip biljek möhüm maglumatlary mälim edip bilmez.
Federal Söwda Komissiýasy we auksion galplygy
Bu, satyjylary bahany ýokarlandyrmak üçin satyjynyň önümine teklip goýup, beýleki gatnaşyjylary kowmak üçin ýokary baha teklip edip, önümi arzan bahadan almak üçin teklipleri yzyna almagy we ahyrky netijede müşderilere kanuny saýtlarda mahabatlandyrylan önümleri alyp biljekdigini ýalan sözleýär. platformanyň daşyndaky arzan baha. Jenaýatçylary yzarlasa, baglanyşýarlar.
Şahsyýet ogurlygy
Pidanyň jikme-jiklikleri sürüjilik şahadatnamasy we kredit kartoçkalary ýaly möhüm zatlary almak üçin ulanylýar. Alnan karzlaryň hemmesi soňra pida tarapyndan tölenýär we amala aşyrylan ýol hereketi jenaýatlary pidanyň taryhynda ýazylýar. Pidany diňe jerime tölemekde gijä galandyklary ýatlanylanda tanap biler.
Balyk tutmak
Hüjüm eden pidany, mysal üçin bank bilen tanyş bolan kanuny şahsyýet hökmünde görkezip, gizlin şahsy maglumatlary bermäge ynandyrýar.
Kiber yzarlamak
Bu adama elektron görnüşde haýbat atmagy göz öňünde tutýar. E-poçta, internet ýa-da beýleki elektron serişdeleri ulanmak arkaly edip bolýar.


text:
Fransiýanyň premýer ministri Bagdada bardy
Fransiýanyň premýer ministri Fillon, resmilerden hem biznesmenlerden ybarat topara ýolbaşçylyk edip, şu gün Bagdada bardy. Prezident Jalal Talabani bilen duşuşmak üçin kürtleriň ýaşaýan ýeri bolan Suleýmaniýä ugramazdan ozal, ol yrakly kärdeşi Nury Mäliki bilen duşuşmakçy. Saparyň dowamynda birnäçe ylalaşyga gol çekilmegine garaşylýar. Fillon bilen bilelikde Fransiýanyň maliýe ministri hem-de Total nebit kompaniýasynyň başlygy hem Bagdada bardy.
Iň soňky teswirler
Iň soňky teswirler


text:
Özbegistanyň serhet gullukçylarynyň ot açmagy netijesinde gyrgyz raýaty ýaraladylar. Bu dartgynly gyrgyz-özbek araçäginde amala aşyrylan ýowuz wakalaryň iň soňkusydyr.
Gyrgyzystanyň Batken regionyndaky serhet gullugynyň resmileriniň berýän maglumatyna görä, 10-njy noýabrda özbek gullukçylary serhediň Özbegistan tarapyna ýükleri boşadýan iki gyrgyz raýatyny tutmaga synanyşan mahaly ot açypdyr.
Özbek resmileriniň berýän maglumatyna görä, olaryň biri tussag edilipdir we beýlekisi gaçmaga synanyşan mahaly atylyp, ýaralanypdyr. Resmiler ýaraly gyrgyz raýatynyň Özbegistanyň keselhanasyna ýerleşdirilendigini sözleriniň üstüne goşdular.
Özbek resmileri tussag edilen iki gyrgyz raýatyny serhediň çägine takyk bolmadyk bikanun önümleri getirmäge synanyşmakda aýyplaýarlar.


text:
Eýran ABŞ-nyň eýranlylar üçin wiza çäklendirmelerini girmek arkaly, ýadro ylalaşygyny bozan ýagdaýynda özüniň ar aljakdygyny 28-nji dekabrda duýdurdy.
ABŞ-nyň prezidenti Barak Obamanyň geçen hepdede gol çeken kanuny Eýrana sapar edýänlere ýa-da eýran raýatlarynyň ABŞ wizasyz barmagyna päsgel döredýär. Şuňa meňzeş çäklendirmeler Siriýadan, Yrakdan we Sudandan barýan syýahatçylara hem degişli.
Kanunyň potensial terrorçylaryň öňüni almak maksady bilen kabul edilendigi aýdylýarka, Tähran kanunyň ABŞ-nyň syýahatçylyga we ykdysady ösüşe garşy sanksiýalaryny saklamak maksadyny görkezýändigini aýdýar. Eýranyň ýadro programmasyny çäklendirmek boýunça iýul aýynda gelnen halkara ylalaşygy şeýle çäklendirmeleriň aradan aýrylmagyny öz içine alypdy.
“Ylalaşygyň daşyndan ädilýän islendik ädim Eýran üçin kabul ederlikli däldir, Eýran zerur bolsa, öz ädimleri bilen jogap berer” diýip daşary işler ministrliginiň metbugat-wekili Hossein Jaberi Ansari aýtdy.
Tähran ABŞ-nyň täze kanuny kabul etmegine itergi beren Kaliforniýadaky we Pariždäki terrorçy hüjümlere özüniň hiç hili gatnaşygynyň ýokdugyny belleýär.


text:
Türkiýe türkmenistanly zähmet migrantlarynyň iň köp ýerleşen ýurdy bolup, käbir çaklamalara görä, bu ýurtda 40 müňe golaý türkmenistanly zähmet migranty ýaşaýar.
Şol migrantlaryň aglabasynyň kanuny statusy bolmansoň, olar köp halatlarda resmi däl ýagdaýlarda işleýärler we olaryň hak-hukuklarynyň goraglylygy barada hiç hili kanuny kepil ýok.
Şeýlelikde, tomusky dynç alyş möwsümi başlan häzirki pursatda “Türkiýedäki türkmenistanly migrantlaryň dynç alyş şertleri nähili?” diýen sorag döreýär.
Azatlyk Radiosy "Dünýä türkmenleri" gepleşiginiň nobatdaky sanyny Türkiýede işleýän türkmenistanly zähmet migrantlarynyň dynç alyş şertlerine bagyşlady.
Söhbetdeşligimizi diňläp, öz pikir-tejribeleriňizi paýlaşsaňyz, sizden hoşal bolardyk.