text:
“Ýewro-2012” futbol oýunlaryna anna güni başlamazdan öň Polşanyň we Ukrainanyň ýokary derejeli resmileri öz ýurtlaryna gönükdirilýän tankytlary köşeşdirmäge synanyşdylar.
Polşanyň premýer-ministri Donald Tusk ýaryşlaryň dowamynda jynsparazçylykly çydamsyzlyklar bolar diýip edilýän gorkyny ýatyrmak maksady bilen, penşenbe güni Polşanyň asly nigeriýaly ilkinji parlament deputaty Jon Godson bilen guşluk naharyny edindi.
Geçen futbol oýunlarynyň dowamynda jynsparazçylykly zorluklaryň bolandygy barada habar ýaýransoň, Polşa bilen Ukraina Günbatar tarapyndan tankyt astyna düşdüler. Ýöne Fransiýanyň boksçusy, asly kongoly Doudou Ngombu özüniň Warşawada futbol janköýerleri tarapyndan gyzgyn garşylanandygyny aýdýar.
“Mende bu adamlarda öňden galan ters pikir bar diýen duýgy ýok” diýip, Ngombu aýdýar. “Bular adamyň jynsyna garanoklar. Meniň pikirimçe, Polşa bu babatda gowy ýurt. Sebäbi men afrikaly, maňa hiç bir zatda päsgelçilik döredýän ýok. Men oňat garşylandym”.
Polşanyň sport ministri Joanna Muça penşenbe güni Ýewro-2012 çempionatyny Polşanyň şu wagta çenli gurnan iň kyn çäresi diýip atlandyrdy. Ýöne ol infrastruktura we howpsuzlyk hyzmatlarynyň, şol sanda 12 müň polisiýa işgäriniň-de "her hili ýagdaýa" taýýarlykly durandygyny-da bildirdi.
8-nji iýundan 1-nji iýula çenli dowam etjek oýunlaryň gidişinde Polşa daşary ýurtlardan müňlerçe turist geler diýip çak edilýär.
Ukraina geljek adamlaryň sanynyň bolsa beýle ýokary bolmagyna garaşylanok. Myhmanhanalaryň soraýan aşa ýokary kireýi, şeýle hem öňki premýer-ministr Ýulia Timoşenkonyň türmä basylmagy barada heniz hem dowam edýän jedeller sebäpli ol ýere sapar etjek adamlaryň sany köp bolmasa gerek.
Ýewropaly resmileriň köpüsi Timoşenkonyň 7 ýyl türme tussaglygyna höküm edilmegine protest hökmünde adamlary bu ýaryşlary boýkot etmäge çagyrdylar. Olar öňki premýer-ministre bildirilýän günäleriň syýasy sebäbi bar diýýärler.
Soňky hepdelerde bu meselede barha artýan tankytlar bilen ýüzbe-ýüz bolan prezident Wiktor Ýanukowiç bolsa penşenbe güni telewideniýede eden çykyşynda bu çärelere oňaýly häsiýet bermäge synanyşdy. Ol ukrain halkyny özüniň öňki sowet respublikasy üçin "taryhy" diýip atlandyrýan çäreleriniň dowamynda özleriniň myhmanparazlygyny görkezmäge çagyrdy.
"Öňümizdäki günlerde dünýäniň ünsi biziň ýurdumyza gönükdiriler” diýip, Ýanukowiç aýtdy. “Men size myhmanlara ukrain myhmansöýerligini, akýürekliligini, dostlukly edim-gylymyny doly görkezmegi ündeýärin. Ukraina bilen dünýäniň beýleki ýurtlarynyň gatnaşygy biziň olaryň ýadynda nähili galjagymyza bagly".
8-nji iýundan 1-nji iýula çenli dowam etjek oýunlar anna güni Polşada Polşa, Gresiýa, Orsýet we Çehiýa respublikasynyň duşuşyklary bilen başlanar.
9-njy iýunda bolsa Ukrainada Gollandiýa bilen Daniýa, Germaniýa bilen Portugaliýa duşuşar.


c: text/html

text:
Türkmenistanyň raýatlarynyň Türkmenistandan gitmegi we Türkmenistana gelmegi
Türkmenistanyň her bir raýatynyň Türkmenistandan gitmäge we Türkmenistana gelmäge hukugy bardyr.
Eger Türkmenistanyň beýleki kadalaşdyryjy hukuk namalary ýa-da Türkmenistanyň halkara şertnamalary arkaly başga tertip bellenilmedik bolsa, Türkmenistanyň raýatlary barylýan ýurduň wizasy ýa-da degişli rugsatnamasy bar mahaly Türkmenistanyň Döwlet serhedinde ýerleşen, halkara gatnawlary üçin açyk bolan gelip-gidýänlere gözegçilik postlarynyň üstünden Türkmenistandan gitmäge hukuk berýän hakyky resminamalar boýunça Türkmenistandan gidýärler.
Türkmenistanyň kämillik ýaşyna ýetmedik raýatlarynyň Türkmenistanyň çäginden gitmegi
Türkmenistanyň kämillik ýaşyna ýetmedik raýatlary öz ata-eneleriniň ýa-da beýleki kanuny wekiliniň biri bilen ýurduň çäginden gidip bilerler, şunda ata-eneleriniň beýlekisiniň kepillendiriş tertibinde tassyklanan razylygy bolmalydyr.
Türkmenistanyň 18 ýaşyna ýetmedik raýatlary ýany bilen gidýän adamyň adyna öz kanuny wekilleriniň kepillendiriş tertibinde tassyklanan razylygy boýunça şol wekiller ýany bilen gitmezden Türkmenistandan gidip bilerler. Türkmenistanyň kämillik ýaşyna ýetmedik raýaty ýany bilen hiç kim gitmezden Türkmenistandan gidýän halatynda, onuň ýanynda kanuny wekilleriniň şol raýatyň gitjek senesini we barýan ýurduny görkezýän we kepillendiriş tertibinde tassyklanan razylygy bolmalydyr.
Türkmenistanyň kämillik ýaşyna ýetmedik raýaty (çaga) sport ýaryşlaryna, bilim bäsleşiklerine, medeni-köpçülikleýin, aýdym-saz we beýleki çärelere gatnaşmak, şeýle hem saglygyny bejertmek we okuw maksatlary bilen we beýleki ýagdaýlarda kanuny wekiliniň ýa-da başga adamyň ýanynda bolmagynda, onuň kanuny wekilleriniň biriniň kepillendiriş tertibinde tassyklanylan ynanç haty boýunça Türkmenistandan gitmäge haklydyr.
Kanuny wekili bolmadyk mahalynda kämillik ýaşyna ýetmedik raýatyň gitmegine hossarlyk we howandarlyk edaralary tarapyndan rugsat berlip bilner.
Kanuny wekili bolmadyk mahalynda kämillik ýaşyna ýetmedik raýatyň gitmegine hossarlyk we howandarlyk edaralary tarapyndan rugsat berlip bilner. Kämillik ýaşyna ýetmedik raýatyň gitmegine rugsat bermekden ýüz dönderilmegi kazyýete şikaýat edilip bilner.
Kämillik ýaşyna ýetmedik raýatyň Türkmenistandan gitmeginiň meseleleri boýunça ata-eneleriň arasyndaky düşünişmezlikler kazyýet tertibinde çözülýär.
14 ýaşdan 18 ýaşa çenli Türkmenistanyň kämillik ýaşyna ýetmedik raýatlarynyň Türkmenistandan hemişelik ýaşajak ýerine gitmegi diňe olaryň ýazmaça görnüşde beýan edilen we kepillendiriş tertibinde tassyklanan razylygy bar mahaly amala aşyrylyp bilner.
Türkmenistanyň kämillik ukyby bolmadyk raýatlarynyň Türkmenistandan gitmegi
Kazyýet tarapyndan kämillik ukyby ýok diýlip ykrar edilen Türkmenistanyň raýatlaryna Türkmenistandan gitmäge olaryň kanuny wekilleriniň kepillendiriş tertibinde tassyklanan razylygy esasynda ýa-da kazyýetiň çözgüdi esasynda rugsat berlip bilner.
Türkmenistanyň raýatlaryna Türkmenistandan gitmäge we Türkmenistana gelmäge hukuk berýän resminamalar
1. Türkmenistandan gitmäge we Türkmenistana gelmäge hukuk berýän hem-de Türkmenistanyň raýatynyň şahsyýetine güwä geçýän resminamalar şular bolup durýar:
- Türkmenistanyň raýatynyň Türkmenistandan gitmek we Türkmenistana gelmek üçin pasporty;
- Türkmenistanyň raýatynyň diplomatik pasporty;
- Türkmenistanyň raýatynyň gulluk pasporty.
Bu resminamalar Türkmenistanyň eýeçiligi bolup durýar we olar kanunalaýyk resmileşdirilen halatyndaTürkmenistandan gitmek we Türkmenistana gelmek üçin hakykydyr.
2. Türkmenistanyň raýaty ýokrada agzalan ýol resminamalary ýitiren halatynda, Türkmenistanyň daşary ýurt döwletlerindäki diplomatik wekilhanalarynyň ýa-da konsullyk edaralarynyň Türkmenistana gaýdyp gelmek üçin berýän şahsyýeti tassyklaýan resminamasy Türkmenistana gelmek üçin hukuk berýän resminama bolup durýar.
3. Türkmenistanyň halkara şertnamalarynda göz öňünde tutulan halatlarda Türkmenistandan gitmek we Türkmenistana gelmek üçin şu maddanyň birinji böleginde görkezilen resminamalaryň ýerine beýleki resminamalar peýdalanylyp bilner.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Türkmenistanyň Döwlet daşary ykdysady iş banky daşary ýurtlarda we Türkmenistanyň çäklerindäki ýokary okuw jaýlarynda berilýän bilime töleg etmeklik üçin ýyllyk 8%-li Talyp Karz kreditini hödürleýär. Bu barada Türkmenistanyň döwlet daşary ykdysady iş bankynyň websahypasynda habar berilýär.
Talyp karzyny almaklygyň düzgünlerine görä, bankdan karzyna kredit alynjak puluň möçberi bank bilen karz alyjynyň arasyndaky ylalaşyk esasynda kesgitlenýär.
Karz boýunça tölegler bir gezeklik (ýyllyk) ýa-da iki gezeklik (ýarym ýyllyk) her okuw ýyly üçin we her okuw ýylynyň başynda berilýär diýlip, maglumatda bellenilýär.
Ikinji okuw ýylyndan başlap bolsa, talyplaryň indiki okuw ýylynyň tölegine bankdan pul karz almaklary üçin, olaryň geçen ýyl bankdan karz alan pulunyň 90%-ni yzyna töläp ýetişmegi zerur şert edilip goýulýar.
Şeýle hem talyplaryň indiki okuw ýylynyň tölegine bankdan pul karz almaklary üçin, olaryň öňki okuw ýylyny tamamlap, täze okuw ýylyna geçendigi barada ýokary okuw jaýyndan tassyklanan dokumentiniň bolmagy zerur. Ol resminamany öz ýanyň bilen banka getirmelidigi agzalýan bankyň websahypasynda nygtalýar.
Talap edilýän resminamalar
Talyp karzyny almaklyk üçin gerekli resminamalaryň arasynda: karz alyjynyň ýa-da karzyny ödeýäniň arzasy, pasporty, ene-atasynyň pasportynyň kopiýasy we deňeşdirmek üçin asyl nusgasy, maşgala düzümi we ýaşaýan ýeriniň ýazgysyny kesgitlemek üçin Forma No3 diýip atlandyrylýan kepilnama, işleýän ýerinden resminama, zähmet kitapçasynyň kopiýasy, girew üpjünçiligi, iş ýerinden häsiýetnama ýaly dokumentler bar.
Şeýle-de, Talyp karzyny almaklyk üçin gerekli resminamalaryň arasynda talybyň wizasy bilen pasportynyň kopiýasynyň we deňeşdirmek üçin asyl nusgasynyň, ýokary okuw jaýy bilen talybyň baglanyşan şertnamasynyň, talybyň ýokary okuw jaýy tarapyndan ýazylyp berlen hasap-faktura dokumentiniň talap edilýändigi barada Türkmenistanyň Döwlet daşary ykdysady iş bankynyň websahypasynda bellenilýär.
Türkmenistanyň Döwlet daşary ykdysady iş bankynyň talyplar üçin hödürleýän hyzmatlarynyň ýene biri hem talyplar üçin VISA kartydyr.
Agzalýan websahypada berilýän maglumata görä, bu bank kartynyň kömegi bilen talyplaryň islendik wagtda Bankomatdan nagt pul alyp bilýändigi we onuň üçin 2% ýygymyň alynýandygy bellenilýär. Şeýle-de, söwda nokatlarynda nagt däl hasaplaşyklar ýaly mümkinçilikleriň bardygy we onuň üçin 1% ýygymyň saklanýandygy websahypada nygtalýar.
Türkmenistanyň Döwlet daşary ykdysady iş bankynyň websahypasynda berilýän maglumata görä, müşderileriň aragatnaşyk maglumatlary üçin agzalýan bankyň Karz bermek müdirligi bölümine ýüz tutmaklary maslahat berilýär.


text:
Türkmenistanyň Prezidentiniň ýanyndaky Demokratiýa we adam hukuklary baradaky Türkmen milli institutynyň üç aýdan bir gezek çykýan “Demokratiýa we hukuk” ylmy-amaly žurnalynyň nobatdaky sany çapdan çykdy. Žurnalyň sahypalarynda Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýolbaşçylygynda geçirilýän döwlet syýasatynyň esasy ugurlary beýan edilýär.
Žurnalyň täze sanynda döwlet Baştutanynyň Türkmenistanyň Konstitusiýasyny kämilleşdirmek boýunça Konstitusion toparyň mejlisinde eden çykyşy hem ýerleşdirildi. Prezident Gurbanguly Berdimuhamedow öz çykyşynda degişli ugurda hereketleriň anyk we giňişleýin maksatnamasyny kesgitledi.
Okyjylara hödürlenilýän mowzuklaýyn makalalaryň hatarynda milli hukuk ulgamyny mundan beýläk-de ösdürmek meseleleri hakyndaky makalany bellemek gerek. Onuň awtory Adalat ministrliginiň we onuň düzümine girýän edaralaryň Türkmenistanyň Esasy Kanunyny we milli kanunçylygy kämilleşdirmek boýunça wezipelerine aýratyn üns berýär.
Makalalaryň biri türkmen döwletiniň daşary syýasy strategiýasynyň esasy ugurlarynyň biri bolan medeni ulgamda halkara hyzmatdaşlyga bagyşlanýar, onda hemişelik Bitaraplygymyzyň hukuk derejesiniň dünýä bileleşigi tarapyndan ykrar edilmeginiň 20 ýyllygy mynasybetli Türkmenistanda Bitaraplyk we parahatçylyk ýyly diýlip yglan edilen ýylda geçirilýän iri medeni çärelere syn berilýär.
Täze taryhy döwürde amala aşyrylýan, döwrebap hukuk binýadyny döretmäge gönükdirilen konstitusion özgertmäniň möhümligi we ähmiýeti barada “Konstitusiýa we milli gymmatlyklar” hem-de “Türkmenistanyň kanunçylygynda raýatyň we adamyň hukuklarynyň hem-de azatlyklarynyň kazyýet tarapyndan goralyşy” atly makalalarda gürrüň berilýär. Olarda bellenilişi ýaly, netijeli kanunçylyk binýady, kazyýet we hukuk goraýjy edaralar ulgamy, degişli jemgyýetçilik guramalarynyň hereket etmegi şahsyýetiň kanuny bähbitlerini hemmetaraplaýyn goramak maksatlaryny ýerine ýetirmäge ýardam edýär.
Şeýle hem okyjylara ylmy-tehniki ulgamda netijeli halkara hyzmatdaşlygy barada gürrüň berýän makala hödürlenýär. Neşirde ýurdumyzyň strategiki hyzmatdaşlarynyň biri — Birleşen Milletler Guramasy bilen hyzmatdaşlygyň ekologiýa ugruna bagyşlanan makala hem bar. Çagalar we ýaşlar hakyndaky alada hem döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biridir. “Çagalaryň we ýaşlaryň hukuklaryny goramak boýunça kanunçylygyň kämilleşdirilişi” atly makala şu meselä bagyşlandy.
Neşiriň nobatdaky sanynda çap edilen makalalaryň hatarynda “Türkmenistanyň ykdysadyýetini diwersifikasiýalaşdyrmagyň ugurlary: kanunçylyk we iş tejribesi” atly makalany hem görkezmek gerek. Onda ýurdumyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmek maksady bilen, Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen amala aşyrylýan giň gerimli özgertmeler barada gürrüň berilýär.
Žurnalyň şu sany “Senenama” bölümi bilen jemlenýär. Onda abraýly halkara guramalaryň ýolbaşçylarynyň we bilermenleriniň gatnaşmagynda Aşgabatda geçirilen duşuşyklar, maslahatlar barada gürrüň berilýär, şeýle hem türkmen hünärmenleriniň hukuk ulgamynda öňdebaryjy dünýä tejribesini öwrenmek maksady bilen dürli ýurtlara amala aşyran iş saparlaryna gysgaça syn berilýär.


text:
Türkmenistanyň prezidenti G.Berdimuhamedow Soçidäki olimpiadanyň açylyş dabarasyna gatnaşýar.
Berdimuhamedowyň Soçä 7-nji fewralda ugraýandygy we “Halkara olimpiýa komitetiniň çakylygy bilen 22-nji Gyşky olimpiýa oýunlarynda hormatly myhman” boljakdygy barada türkmen metbugatynda habar berildi.
7-nji we 23 fewral aralygynda Soçide geçirilýän Gyşky olimpiýa oýunlaryna 90 golaý ýurduň sportçylarynyň gatnaşýandygy aýdylýar, bu ýurtlaryň hatarynda Türkmenistan
agzalmaýar.
Olimpiýa oýunlary resmi derejede anna güni agşam açylýar.


text:
Azerbaýjanyň ýük daşaýan uçarynyň Owganystanyň günortasynda heläkçilige uçramagy netijesinde ýedi adam öldi.
Birleşen Ştatlaryň armiýasynyň metbugat wekiliniň berýän maglumatyna görä, uçar 18-nji maýda Helmand welaýatyndaky “Camp Dwyer” harby aeroportundan uçup ýokary galýan mahaly heläkçilige uçranda, onda jemi dokuz adam bardy.
Amerikan wekiliniň maglumatynda, wakada halas bolan iki adamyň saglyk bejergisini almagy üçin Gandaharyň aerodromyna getirilendigi aýdylýar.
Bu uçar Azerbaýjanyň “Ýüpek ýoly” howaýollary kompaniýasyna degişlidi.


text:
2003-njy ýyldan bäri Özbegistanda premýer ministerlik wezipesini ýerine ýetirip gelýän Mirzziýaýew ozal 5 ýyllap Jizak welaýatynda häkimlik eden adam.
Prezident Kerimow ýaňy ýanwar aýynyň aýagynda 72 ýaşyna girdi. Bu hem onuň wezipe başyndaky günleriniň 20 ýyldan soň aýaklap gelýänligini görkezýär. Onsoň oruntutar meselesi ýüze çykýar. Bu gürrüňlerde hem Mirziýaýewiň ady ýygy-ýygydan agzalýar. Ýöne ilkinji orunda gelýän prezidentiň uly gyzy Gülnara Kerimowa.
“Zeromaks” (”Zeromax”) – düýbi Şweýsariýada ýerleşeýän kompaniýa. Ol 2001-nji ýylda gurlaly bäri Özbegistanda uly üstünlikler gazandy. Ýöne ol işi gümürtik kompaniýa. Ol agzalanda hem köplenç Gülnara Kerimowa bilen ilteşikli agzalýar.
Gülnara bilen “Zeromaksyň” arasynda bir ilteşigiň bardygy açyk suratda ýüze çykanok. Onuň özi bu kompaniýada haýsydyr bir gönümel rolunynyň bardygyny inkär edýär. Ýöne 2009-njy ýylyň aýagynda Şweýsariýanyň “Bilan” žurnaly Gülnarany “570 million bilen 655 million dollar aralygynda Şweýsariýada baýlygy bar” diýip, onuň bu ýurtdaky iň baý 300 adamyň sanawyna girizdi.
Bu pullaryň nireden gelendigi belli däl. Ýöne bu habar ýaýraly aradan köp wagt geçmänkä, Birleşen Milletler Guramasynyň Ženewadaky bir edarasynda Özbegistana wekilçilik edýän Gülnara Özbegistanyň ilçisi edilip, Şweýsariýadan Ispaniýa iberildi.Kompaniýanyň işi togtadyldy
Maý aýynyň başynda Daşkent şäheriniň ykdysady sudy “Zeromaks” kompaniýasyna Özbegistanda iş alyp barmagy togtatmagy buýurdy.
“7-njy maýda “Zeromaksyň” ähli bank hasaby doňduryldy. Şu wagt hem şeýle. Biz hasaplar açylar diýip, umyt edýäris. Açylmasa, ähli işimizi ýapmaly boljak” diýip, kompaniýanyň bir işgäri adynyň tutulmazlyk şerti bilen “Azat Ýewropa we Azatlyk Radiosyna” aýtdy.
“Zeromaksyň” başga bir filialynyň işgäri bolsa prezidentiň gyzynyň haýyşy boýunça alnyp barylýan işleriň hem togtadylandygyny aýtdy: “Şu wagt gurluşyk işleri alnyp barylýan ýerleriň ählisi ýapyk. Daşkendiň Alaý bazarynyň golaýynda gurluşyk işleri alnyp barylýardy. Bularyň hemmesi ýapyldy. Bularyň içinde ýörite Gülnara Kerimowa üçin gurulýan bir bina bardy. Ol ýerde hem iş togtadyldy”.
“Zeromaksyň” işgäriniň aýtmagyna görä, kompaniýanyň başlygy Miradel Jelalow hem Ispaniýa gidipdir.
“Jelalow Ispaniýa gitdi diýip eşitdim. Onuň ol ýere näme üçin gidenini bilemzok. Ol Ispaniýda prezidentiň gyzy bilen duşuşmaga gidipdir diýýärler” diýip, ”Zeromaksyň” işgäri aýdýar.


text:
Tomsuň başlanmagy bilen muzeýlere, tebigatyň täsin ýerlerine barýanlaryň sany artýar. Günbatarda Muzeý gijeleri gurnalyp, ir agşamdan ertire çenli gapylaryny mugtuna açyp goýýarlar.
Muzeýe öwrülen şäher
Italiýa syýahat edenler Werona şäherini bilýändirler. Ol ýerde Juliettanyň eýwany hem Romeonyň ýaşan jaýy diýilýän ýerler bar.
Julietta hem Romeo baradaky ideýa beýik Danteden başlanypdyr. Soňra ol rowaýata öwrülip, dürli şahyrlar tarapyndan işlenýär. Ahyrynda Şekspiriň galamyndan çykansoň, ölmez-ýitmez esere öwrülýär. Juliettanyň eýwany hem şondan soň göze ilýär.
Taryha baglanyşygy bolmadyk ýerden, şeýle mukaddeslik döredilipdir. Kimde näzik ýürek bolsa, ol jaýlaryň alnynda gözýaş dökmän bilenok. Indi bu şäher söýgi muzeýi saýylýar. Her ýylyň 16-njy sentýabrynda, Juliettanyň doglan gününi baýram edýärler.
Bu bir aýdyň mysal. Söýgi şäheri saýylýan ýerler bizde-de örän köp.
Gyzlar köşgi
Biziň gözümizi açyp ilki görenimiz, Gyzlar köşgi bilen Ýigitler köşgi boldy. Sebäbi obamyzyň günortasynda örän geň iki ýadygärlik otyr. Gadymy Mary şäherini görmäge gelen islendik adam owaly şol belent ýadygärligi görýär.
Bu iki gadymy ýadygärlik ylmy edebiýatlara Gyzgala hem Ýigitgala ýa-da Uly Gyzgala we Kiçi Gyzgala atlandyrylýar. Ýerli ilat oňa köşk diýýär.
Köşk diýilmegi milletiň isleg-arzuwyna has ýakyn bolsa gerek. Sözlüklerde muzeý düşünjesiniň grekçe Muzanyň köşgi, Muzanyň mekany diýen manydan gelip çykýandygy aýdylýar. Muza bolsa, bilşimiz ýaly, sungata hem ylma hemaýat edýän ylham hudaýy saýylýar.
Ýogsa 6 – 7-nji asyrlarda döredilen bu binalaryň gyz ýa-da ýigit bilen hiç dahyly ýok.
Rowaýatda aýdylyşyna görä, ýaşlar iki galanyň aralygynda alma atyşar ekenler. Ýöne olaryň arasy alma zyňyp ýetirerden daşrak. Şeýle-de bolsa, gadymyýetiň galyndysyndan täsin muzeý, gözel ýadygärlik döredilipdir.
“Zöhre – Tahyryň” köşgi
Lebap boýunda Saýat bilen Garabekewüli aralap duran Soltannyýaz begiň gyry diýilýän belentlikden, Amyderýa tarap seretseňiz, derýanyň sag kenarynda gadymy gala görünýär. Oňa “Zöhre – Tahyryň” köşgi diýýärler.
Gün ilerdekä ol örän owadan görünýär. Göýä derýanyň ýalkymy galanyň eteklerini bezeýän ýaly bolup dur. Ony Mollanepesiň meşhur “Zöhre – Tahyr” dessany bilen baglanyşdyrýarlar.
Ol şeýle at bilen tanalmasa, bir çetini derýa alan, bir weýran köne gala hökmünde görnerdi. Ýöne “Zöhre – Tahyryň” köşgi diýseler, ol başga bir täsinlik bilen göze ýakymly görünýär.
Gyzylarbat – Garrygala ýolunda, dagyň gysy ýerine-de “Zöhre – Tahyryň dagy ýaran ýeri” diýilýär.
Häzirki şaýol açylmazdan öň ýol dag jülgesiniň arasyndan bolup, oňa-da “Tahyr janyň geçen ýoly” diýilýärdi.
Ynsan tebigatdan özi üçin muzeý hem gözellik döredip, ony rowaýat bilen janlandyrýar.
Açyk asmanyň aşagyndaky gözellik
Rowaýata öwrülen şeýle ýadygärlikleriň ençemesi Was düzlüginde jemlenipdir. Gadymyýetden galan yzlaryň köpüsi aýratyn “Şasenem – Garyp” dessany bilen baglanyşykly.
Aýdymda aýdylyşy ýaly, maňa hut çäşge wagty Şasenem köşgüne gelmek nesip etdi. Gözüň alnynda “Şasenemiň bagy” diýlen tekizlik ýaýylyp ýatyr. Ony synlanyňda. Aşyk Garybyň bagbanlyk edişi hyýalyňa gelýär.
Uzakdan bolsa Akja gelniň galasy görünýär.
Şasemenden ilerligine gitseň, Aşyk Aýdyň piriň mazary bar. Şol töwerekler umumylykda Şähribossan topragy saýylýar.
Diýarbekir şäheri guma garylyp ýatyr. Ol arheologlar tarapyndan gazylyp, kän dörjelipdir.
Mundan gaýralygyna seretseň, Halap, Şirwan hem Şamahy bar. Bu bir haýran galdyryjy ýerler. Gadymy şäherler, galalar merjen ýaly bolup, gözüň alnynda düzülip dur.
Hyýaldaky gözellik
Adam hakydasynda döredilen ýerler örän geň hem köp. Men mundan diňe öz görenlerimi aýtdym.
Ýakyn Gündogaryň hem Kiçi Aziýanyň ajaýyp şäherleri Was düzlügini bezeýär. Olar halk mukamyna, ýagny söýgüsine siňipdir. Ynsan görüp bilmeýän zadyny hyýalynda ýaşadýar.
Bular hyýalda ýaşap gelýän muzeýler. Ony adamlar mydama görmek isläpdirler. Irki döwürräkde bu ýerleri görmäge gaýdanlar suwsuzlykdan heläk bolar ekenler. Indi bimöçber gadyrly ol ýerler ekin meýdanyna öwrülip barýar.
Hudaýberdi Hally, ýazyjy.
Bu ýerde aýdylanlar awtoryň şahsy pikiri.


text:
Türkmenistanyň saýlawlary we sala salyşlyklary geçirmek baradaky Merkezi komissiýasy 24-nji oktýabrda prezident saýlawlaryny geçirmek baradaky saýlaw kampaniýalarynyň başlanýandygyny yglan etdi.
Bu barada 22-nji oktýabrda türkmen metbugatynda habar berildi.
Merkezi saýlaw komissiýasynyň mejlisinde prezident saýlawlaryna ýurduň syýasy partiýalarynyň we jemgyýetçilik guramalarynyň wekilçiligindäki ýerli synçylaryň, şeýle-de daşardan çagyrylan halkara synçylarynyň we ekspertleriniň syn etjekdigi bellenildi.
Türkmenistanyň saýlaw wagtynda ýurt çäginden daşarda boljak raýatlary üçin daşary ýurtlardaky diplomatik wekilhanalarda ses beriş uçastoklary dörediler.
Öňde duran saýlawlar 2012-nji ýylyň fewralynda geçirilen prezident saýlawlaryndan başgarak şertlerde geçiriler.
2016-njy ýylyň 14-nji sentýabryndan bäri Türkmenistanda täze Konstitusiýa, ýagny onuň rejelenen we düzedilen görnüşi hereket edýär.
Baş kanuna girizilen düzedişlere laýyklykda, prezidentlik möhleti ozal bäş ýyl bolanlygyndan 7 ýyla çenli uzaldyldy we kandidatlaryň, prezidentlik ugrunda bäsleşjek dalaşgärleriň ozal 70 ýaş diýlip görkezilen aňry ýaş çägi aýryldy.
Bu ýagdaý 2017-nji ýylyň 12-nji fewralynda geçiriljek saýlawlara 70 ýaşdan geçen raýatlaryň hem gatnaşyp biljekdigini görkezýär.
Döwlet eýeçiligindäki metbugatda öňünden habar berilmegine görä, geljek ýylyň prezident saýlawlaryna üç syýasy partiýanyň – Türkmenistanyň Demokratik partiýasynyň, Senagatçylar we telekeçiler partiýasynyň, şeýle-de täze döredilen Agrar partiýanyň wekilleri gatnaşar.
Bu partiýalaryň üçüsi hem häzirki prezident G.Berdimuhamedowyň alyp barýan syýasatyny ýakyndan goldaýan partiýalar bolup durýar.
Türkmenistanyň iş başyndaky prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow häkimiýet başyna 2006-njy ýylyň aýagynda, ozalky ömürlik prezident S.Nyýazow tarpa-taýyn ýogalandan soň geldi.
Türkmenistanyň Merkezi saýlaw komissiýasy Berdimuhamedowyň 2007-nji ýylda geçirilen prezident saýlawlarynda 89,23 prosent ses alandygyny, 2012-nji ýylda bolsa 97,14 prosent ses alyp, gaýtadan prezident saýlanandygyny yglan etdi.
Türkmen režiminiň tankytçylary, hususan-da Türkmenistanyň bosgunlykda döredilen Respublikan partiýasy Berdimuhamedowy konstitusiýany öz haýryna üýtgedip, ömürlik prezident bolmaga synanyşmakda aýyplaýar.
Emma muňa garamazdan, prezident Berdimuhamwedow Türkmenistan "demokratiýanyň röwşen ýolundan bedew bady bilen ynamly öňe barýar" diýip hasaplaýar.


text:
Gelejekde “Günorta gaz geçelgesiniň” kuwwaty diňe bir azerbaýjan gazyny däl, eýsem, eýranyň “mawy ýangyjyny” ibermekde hem peýdalanyp bilner. Bu barada Rigadaky metbugat maslahatynyň barşynda energetika we howa ýagdaýy boýunça ýewrokomissar Migel Arias Kanýete aýtdy.
“Eger iýunda Eýran bilen gutarnykly ylalaşyga gelinse, munuň özi gelejekde täze mümkinçilikleriň açylmagyna getirer. “Günorta geçelgesi” diňe bir Azerbaýjandan däl, eýsem, onuň gelejekde has aňyrrak — Eýrana uzamak mümkinçiligi bar” — diýip, ol aýtdy.
Ýewropa komissiýasy häzirki wagtda ulanylýan gaz taslamalarynyň içinde “Günorta gaz geçelgesini” iň wajyby hasaplaýar. Bu gaz geçirijisi arkaly Azerbaýjanyň Şah-Deňiz ýatagynda gazy Türkiýäniň we Gresiýanyň üsti bilen Ýewropa ibermek göz öňünde tutulýar.


text:
Orsýetiň resmileri täze özleşdirilen harby satelit kosmosa uçurylyp, onuň buster, ýagny güýçlendirip ýokary uçurýan raketalary birek-bireginden aýrylmakda şowsuz bolandan soň, satelit bilen arabaglanyşygyň ýitendigini aýdýarlar.
7-nji dekabrda ors metbugat serişdesi Orsýetiň howa güýçleriniň resmilerine salgylanyp “kosmos gämisiniň... ýitirim bolandygy çaklanylýar” diýip ýazdy.
Gürrüňi edilýän sateliti göterýän “Soýuz-2.1B” kysymly raketa 5-nji dekabrda Plesetsk kosmodromyndan uçurylypdy.
On ýylyň dowamynda özleşdirilen bu satelit kosmosdan Ýeriň ummanlaryny we howa ulgamyny synlamak we surata düşürmek üçin taýýarlanypdy.
Onuň harby maksatlarynyň biri suwasty gämileriň ýerleşýän ýerini kesgitläp, olary yzarlamakdan ybaratdy.


text:
Fransiýanyň prezidenti Frasua Olland (Francois Hollande) gazak prezidenti Nursultan Nazarbaýewe Ukraina meselesi boýunça Russiýa bilen Günbataryň arasyndaky dartgynlylygy gowşatmak meselesinde Gazagystanyň rol oýnaýandygyny aýtdy.
Olland iki günlük resmi sapar bilen 5-nji dekabrda gazak paýtagty Astana bardy. Onuň bu sapary Fransiýa bilen Gazagystanyň arasyndaky syýasy we söwda gatnaşyklary ösdürmäge gönükdirilendir.
Olland Nazarbaýewe Fransiýanyň Gazagystan bilen ykdysady we söwda ugurlary boýunça hyzmatdaşlyk etmäge gyzyklanma bildirýändigini mälim etdi.
Şol bir wagtyň özünde Nazarbaýew ykdysady ylalaşyklaryň Gazak-fransuz biznes forumynda maslahat ediljekdigini aýtdy.


text:
Belarusyň Minsk raýonynda ýurduň polisiýasy we salgyt inspektorlary bikanun pul alyş-çalyşygyny amala aşyrýan türkmen raýatyny tussag etdiler.
Belta habar gullugynyň Minoblispolkomyň Içeri işler edarasyna salgylanyp berýän maglumatyna görä, 19 ýaşly türkmen raýaty Borowaýa obasynyň “Ekspobel” bazarynda tussag edilipdir.
Maglumata laýyklykda, tussag edilen köpden bäri polisiýanyň gözegçiliginde eken. Tussagyň ýanyndan 19,500 dollar çykypdyr, ol bu pullary gara bazaryň nyrhynda satjak bolupdyr.
Habara görä, tussag edilen türkmen raýaty Belarusyň ýokary okuw jaýlarynyň birinde ikinji kursda okaýar.


text:
Gyrgyzystan Gazagystandan gelen radioktiw kömüriň birinji tapgyryny yzyna ugratdy.
Gyrgyzystanyň Elektrostansiýalar aksioner bileleşiginiň metbugat wekili Azim Azimowyň Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, radioaktiw kömür dolulygyna 28-nji fewrala çenli yzyna – Gazagystana ugradylar.
Geçen ýylyň sentýabrynda Gyrgyzystana 9 müň tonna töweregi radioktiw kömür Gazagystandan getirilipdi.
Gyrgyz resmileri geçen hepde kömüriň ýurda girmegine rugsat beren ýedi adamyň tussag edilendigini mälim edipdi.
Gazak resmileri kömüri yzyna almaga, şeýle-de transport we ammar harajatlaryny tölemäge razylaşdy.


text:
Türkmenistanyň Prezidenti daşary ýurtlara iberilýän we daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümleri öndürmegiň möçberlerini artdyrmak baradaky Kararlara gol çekdi.
Daşary ýurtlara iberilýän harytlaryň möçberlerini artdyrmak boýunça Döwlet maksatnamanyň çäklerinde 33 taslamany amala aşyrmak göz öňünde tutulýar. Himiýa pudagynyň, senagat we ýeňil senagaty ulgamlarynyň, oba hojalygynyň, azyk senagatynyň, derman senagatynyň ösüşine gönükdirilen täze önümçilikleri işe girizmek meýilleşdirilýär.
Türkmenistanda daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümleri öndürmegiň Döwlet maksatnamasy 81 taslamanyň durmuşa geçirilmegini öz içine alýar. Onuň çäklerinde gurluşyk, himiýa, durmuş ulgamyna degişli we ýerli çig malyň esasynda öndürilýän önümleriniň giň sanawyny ýola goýmak boýunça häzirki zaman kärhanalary gurlar. Mundan başga-da, et-süýt, gök we balyk önümlerini gaýtadan işlemek, ugurdaş önümçilik düzümlerini gurmak meýilleşdirilýär.


text:
Pakistan Britaniýanyň premýer-ministri Deýwid Kameronyň şu gün Yslamabada sapar etjegini aýdýar.
Pakistanyň Daşary işler ministrligi Kameronyň premýer-ministr Ýusuf Raza Gilaniniň çakylygy bilen bir günlük sapara geljegini aýtdy.
Bu planlaşdyrylan sapar Kameronyň Hindistanda Pakistandaky elementler «terror eksportyny» ilerledýär diýip, diplomatiki dawa goşulmagyndan dokuz aý soň amala aşyrylýar.
Geçen awgustda Londonda bolan gepleşiklerden soň, Kameron we Pakistanyň prezidenti Asif Ali Zardari öz ýurtlarynyň arasyndaky baglanyşygyň aýrylmazdygyny nygtadylar.


text:
Gazak häkimiýetleri teatr başlygy we dissident Bolat Atabaýewe Žanaözen sebitindäki problemalar barada aýlawly gürrüň berýän spektakly goýmaga rugsat etdiler.
2011-nji ýylyň dekabrynda Žanaözende polisiýa azyndan 16 adamy atyp öldürdi. Atabaýewiň aýtmagyna görä, 14-nji martda Almatyda “Gar süýşmesi” atly spektakl goýlanda ýygnalan pullar Žanaözende ölenleriň maşgalalaryna geçiriler.
Gazak häkimiýetleri bu spektaklyň goýulmagyna rugsat berseler-de, Žanaözendäki gandöküşiklik barada derňew geçirmäge çagyrýan aktiwistleri suda çekmeklerini dowam etdirýärler.
Golaýda teatryň başlygy Atabaýewe Žanaözen wakalary bilen bagly “sosial bulagaýçylyga meçew berdi” diýlen günä ýöňkeldi.
14-nji martda bir nebitçiniň aýaly hem Žanaözendäki “bidüzgünçilikleri gurnamaga gatnaşanlygy üçin” diýen günäkärleme bilen üç gün tussaglykda saklandy.


text:
ABŞ Orsýetiň aňtaw gulluklaryna hyzmat edýän 11 adamyň tussag edilmeginiň Moskwa bilen Waşingtonyň arasyndaky gatnaşygy artdyrmak boýunça edilýän tagallalara ýaramaz täsirini ýetirmejekdigini aýtdy.
Ak Tamyň metbugat wekili Robert Gibbs şol adamlaryň tussag edilmegi kanun we howpsuzlyk meselesidir, kanuny goraýjylar bu ugurda “kadaly ýagdaýda” hereket etdiler diýdi.
ABŞ-nyň Döwlet sekretarynyň Ýewropa we Ýewraziýa boýunça orunbasary Filip Gordon hem düýnki eden çykyşynda Waşingtonyň Moskwa bilen hyzmatdaşlygy artdyrmak barada edýän tagallasyna sowuk uruş äheňindäki şeýle hereketleriň kölege salyp bilmejekdigini aýtdy.
Mundan ozal Orsýet tussag edilen şol adamlaryň arasynda Orsýetiň raýatlarynyň hem bardygyny aýdyp, olaryň ABŞ-nyň bähbidine zyýan ýetirjek hiç zat etmänligini öňe sürdi.
Orsýetiň Daşary işler ministrligi tussag edilen şol adamlar bilen duşuşmak üçin aklawçylara we Orsýetiň ilçihanasynyň wekillerine rugsat berilmegini hem talap etdi.
Rus DIM-niň wekili Waşingtona ýüzlenip, bu mesele bilen çemeleşilende iki ýurduň arasynda häzirki döwürde dowam edýän oňyn gatnaşyklar hem göz öňünde tutulmalydyr diýdi.
ABŞ Orsýetiň gizlin agentleri diýlip şübhe edilýän 11 adamy tussag edip, şol adamlaryň ençeme ýyldan bäri Orsýete hyzmat edip gelýänligini habar beripdi.


text:
Hormatly sergä gatnaşyjylar!
Gadyrly myhmanlar!
Sizi Eýran Yslam Respublikasynyň XI ýöriteleşdirilen sergisiniň öz işine başlamagy bilen tüýs ýürekden gutlaýaryn! Her ýyl Aşgabatda geçirilýän bu çäräniň taraplaryň türkmen-eýran hyzmatdaşlygyny giňeltmäge özara gyzyklanma bildirýändigini ýene-de bir gezek görkezjekdigine berk ynanýaryn!
Turkmenistan özüniň ykdysady kuwwatyny barha artdyrýar, giň gerimli özgertmeleri yzygiderli durmuşa geçirýär, in täze tehnologiýalary we öňdebaryjy usullary ornaşdyrýar. Bu bolsa, geljegi uly türkmen bazarynda is alyp barýan daşary ýurtly hyzmatdaşlarda, şol sanda eýranly işewürlerde ägirt uly gyzyklanma döredýär. Aşgabatda geçirilýän bu sergi hem munuň aýdyň subutnamasyna öwrüler.
Ata Watanymyzyň halk hojalygyna täze tehnologiýalary we ylmyň in soňky gazananlaryny ornaşdyrmakda, berkarar döwletimiziň milli ykdysadyýetini dünýä ölçeglerine layyklykda döwrebaplaşdyrmakda halkara hyzmatdaşlygynyň ähmiýeti örän uludyr. Hut şonuň üçinem, iki ýurduň arasynda uzak geljegi nazarlaýan gatnaşyklar ýola goýulýar. Bu babatda Ykdysady hyzmatdaşlyk boýunça bilelikdäki türkmen-eýran toparynyň, türkmen-eýran işewürlik maslahatlarynyň söwda-ykdysady gatnaşyklary ösdürmekde uly ähmiýete eýedigini aýratyn bellemek isleýärin.
Dostlukly goňşy ýurduň paýtagtymyzda her ýyl geçirilýän sergisi Turkmenistan bilen Eýranyň arasyndaky köpugurly netijeli hyzmatdaşlygyň aýdyň mysalydyr. Ägirt uly ylmy we senagat mümkinçiliklerini görkezýän bu sergi iki goňşy ýurduň arasyndaky söwda-ykdysady hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de berkitmäge we giňeltmäge gönükdirilendir.
Paýtagtymyzyň Sergi köşgünde geçirilýän sergi Eýran Yslam Respublikasynyň işewür toparlarynyň Turkmenistan bilen söwda-ykdysady gatnaşyklary hemmetaraplaýyn giňeltmäge çalyşýandygyny nobatdaky gezek bütin aýdyňlygy bilen görkezer. Sergä gatnaşýanlarda köpugurly sergi bilen tanyşmaga, geljekki meýilnamalary we işewür başlangyçlary kesgitlemäge mümkinçilik döreder.
Sergä gatnaşýan gadyrly myhmanlar!
Hormatly adamlar!
Men türkmenistanly we eýranly hünärmenleriň hyzmatdaşlygyny mundan beýläk-de ösdürmekde, ykdysady hyzmatdaşlyk boýunça taslamalary dowam etdirmekde bu serginiň uly ähmiýetiniň boljakdygyna berk ynanýaryn!
Sizi Eýran Yslam Respublikasynyň XI ýöriteleşdirilen sergisiniň öz işine başlamagy bilen ýene-de bir gezek tüýs ýürekden gutlaýaryn!
Size berk jan saglyk, abadançylyk, türkmen we eýran halklarynyň dost-doganlyk gatnaşyklarynyň mundan beýläk-de berkemegi, Türkmenistanyň we Eýranyň söwda-ykdysady hyzmatdaşlygynyň has-da ösdürilmegi ugrunda alyp barýan asylly işleriňizde uly üstünlikleri arzuw edýärin!
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow


text:
Musulman dünýäsiniň metbugat serişdeleri Parižde “Charlie Hebdo” satiriki žurnalynyň binasyna edilen ýowuz hüjüme giň göwrümli dürli-dürli görnüşdäki reaksiýalary çap etdiler.
Eýranda konserwatiw we reformist metbugat serişdeleriniň ikisi hem Muhammet pygamberi masgaralaýjy karikaturalary çap edeni üçin “Charlie Hebdo” neşirini tankyt edip, şuňa meňzeş karikaturalaryň söz azatlygyna degişlidigini ýa-da däldigini sorag astyna aldylar.
“Resalat” atly konserwatiw gündelik neşirinde bu hüjüm yslama garşy metbugat serişdelerine we beýleki toparlara edilýän goldawyň netijesidir diýilýär. “Ekstremistik we yslama garşy toparlaryň we metbugat serişdeleriniň hereketlerini güýçlendirmeklik häzirki wagtda Ýewropada ýüze çykan howpsuzlyk belasyna sebäp boldy” diýlip, agzalan gündelik gazetiň maglumatynda bellenilýär.
“Şark” atly reformaçy gündelik neşiri hem Muhammet pygamberiň karikaturalaryny çap edeni üçin fransuz satiriki žurnalyny tankyt etdi. “Hüjümden soň Fransiýanyň prezidentiniň öz çykyşynda söz azatlygyny gorap çykyş etmegi kabul ederliksizdir. Bu meşhur žurnal yslam dininiň pygamberini kemsidiji karikaturany çap etdi” diýip, “Şark” neşiri ýazdy.
Şeýle-de bu neşir “Eýran ýaly aram musulman döwletler bilen gatnaşyklary gözden geçirmekligiň ikitaraplaýyn düşünişmeklige we ýowuzlyk hereketleriň ýok bolmagyna sebäp bolup biljekdigini” belledi.
Türkiýäniň metbugat serişdeleri Pariždäki gyrgynçylyk barada giň göwrümli maglumatlary çap etdiler. Bu barada ýazylan kommentarier mazmuny boýunça biri-birinden tapawutlanyp, onda wakany ýazgarýan, oňa gynanç bildirýän mazmunly maglumatlar çap edildi.
“HaberTürk” atly gündelik neşiriň işgäri Ruşen Çakyr öz maglumatynda şeýle sorag berýär: “Biz şeýle wagşyçylyk bilen nädip ýüzbe-ýüz bolup bileris?”.
Dini düşünjeli, hökümetparaz türk gazetleri hem Parižde amala aşyrylan hüjümi ýazgarýan mazmunly maglumatlary çap etdiler. “Milli Gazete” atly gündelik neşiriň žurnalisti Ali Baýramogly öz maglumatynda: “Ilki etmeli zadymyz, bu wakany ýazgarmaklyk, ýöne esasy mesele muňa garşy göreşmelidiris we munuň diňe harby çözgütlere bil baglaýan syýasatdan çykmagynyň öňüni almalydyrys” diýdi.
Pariždäki ok atyşyk barada arap ýurtlarynyň metbugat serişdelerinde hem dürli mazmundaky reaksiýalar çap edildi. Olaryň käbirlerinde bu hüjüm ýazgarylsa, käbirlerinde hüjümiň amala aşmagyna fransuz žurnalynyň özüniň sebäpkär bolandygy ýazyldy. Käbir beýleki metbugat serişdeleri bolsa terrorizmiň döremeginde Günbatary we “kolonial syýasaty” aýypladylar.
“Al-Haýat” atly arap neşiri Pariždäki hüjümi ýiti ýazgardy. Waka bu arap neşirinde “Terrorçylar sowukganlylyk bilen Parižiň ýüregini gana çaýkadylar” atly sözbaşy bilen çap edildi.
Müsüriň “Shorouk News” atly neşiri hüjümiň amala aşyrylmagynda “Charlie Hebdo” neşiriniň özüni aýyplady. Bu neşir Pariždäki hüjümi “Fransuz satiriki žurnalynyň pygamberi kemsitmegi, ok atyşyk bilen tamamlandy” diýen sözbaşy bilen çap etdi.
Müsüriň “Al Masry Al Youm” atly metbugat serişdesi hüjümler baradaky maglumaty meşhur “Tamer Amin” telewideniýesi arkaly habar berdi. Bu telewideniýäniň maglumatynda käbir metbugat serişdeleri Pariždäki ok atyşygyň arkasynda “Yslam döwleti” atly toparyň bardygyny öňe sürse-de, “meniň pikirimçe, bu operasiýany “Yslam döwleti” amala aşyrmady diýilýär. Şol bir wagtyň özünde maglumatda “Yslam döwleti” şular ýaly wagtda radikallaryň arasynda abraý almak maksady bilen, bu hüjümi biz gurnadyk diýmegi üçin mümkinçilik döredi” diýilýär.
Merkezi Aziýanyň ýurtlarynda hem Parižde edilen hüjüm barada giň göwrümli maglumatlar çap edildi. Emma metbugatdaky bu reaksiýalaryň aglabasynda betbagtçylygy ýazgarýan we terrorçylygyň halkara problemadygyny aýdýan resmi maglumatlar agdyklyk edýär.
Gazagystanyň birnäçe metbugat serişdesi Pariždäki hüjümde pida bolanlaryň hatyrasyna 30 çemesi gazak žurnalistiniň Fransiýanyň Almatydaky konsulhanasynyň daşynda gül goýdular. Gül goýuşlygy guramalaşdyran Maržan Elşibaýew “Tengrinews” portalyna beren maglumatynda: “Meniň pikirimçe, bu žurnalistleriň öz kärdeşlerini goldaýan adaty reaksiýasy” diýilýär.
Rus dilinde maglumat çap edýän “IslamNews.ru” portaly Geopolitika meseleleri boýunça akademiýanyň wise-prezidenti Leonid Iwaşowyň garaýşyny çap etdi. Bu portalda orsýetli musulmanlar we musulman dünýäsi barada habar çap edilýär. Iwaşow bu portala beren maglumatynda: “Yslam däp-dessuryny, yslam medeniýetini abraýdan düşürmek we ýewropalylary yslama garşy iteklemek üçin “Charlie Hebdo” garşy ok atyşygy Birleşen Ştatlarda planlaşdyrylan ýaly bolup görünýär” diýip, Pariždäki hüjümler bilen baglanyşykly Birleşen Ştatlary aýyplapdy.
Azerbaýjanda bolsa hökümetiň tarapyndaky metbugat serişdeleri azeri prezidenti Ylham Aliýewiň öz fransuz kärdeşi Fransua Ollanda gynanç hatyny çap etdiler. Aliýew öz beýanatynda Azerbaýjan “bu ýowuz waka çuňňur gynanç bildirýär we terrorçylygyň dürli görnüşine garşy amala aşyryljak çözgüdi doly goldaýar” diýýär. Şeýle-de, Azerbaýjanyň “APA” atly habar gullugy Pariždäki hüjümde pida bolanlaryň hatyrasyna gynanç duýgusyny beýan etmek üçin fransuz konsulhanasynda ýörite kitapçanyň döredilendigini habar berdi.


text:
Owganystanda söweşijileriň Balh welaýatyndaky myhmanhana hüjüm etmegi netijesinde dokuz owgan raýaty, şol sanda bir zenan öldi.
Bu hüjüm 2-nji iýunda Balh welaýatynyň günortasyndaky Zari etrabynda amala aşyryldy.
Welaýat polisiýa başlygynyň metbugat wekili Şir Jan Durraniniň aýtmagyna görä, wakada pida bolanlaryň ýedi sanysy ýurduň çetindäki ösüş taslamalaryna gözegçilik edýän “Milli raýdaşlyk programmasynyň” işgäridir. Onuň aýtmagyna görä, wakada ölenleriň beýleki iki sanysy bu programmanyň işgärlerine garawullyk edýän owgan howpsuzlyk gullugynyň agzalarydyr.
Bu hüjümiň jogapkärçiligini henize çenli hiç kim öz üstüne almady.
Owganystanyň beýleki demirgazyk welaýatlary bilen deňeşdirilende Balh welaýatynda howpsuzlyk şertleri has durnuklydy.


text:
Türkiýe
Halk deputatlary teklibiň her bir maddasy üçin aýry aýry ses berdi
Çawuşogly Donald Trampyň kasam edişlik dabarasyna gatnaşar
Ýaşlar we sport ministrligi bolsa şol oýunlar barada halka giňişleýin maglumat berýär
Hüjüm sebäpli Baş konsullygyň aýnalary döwüldi
18 maddadan ybarat konstitusion özgertme girizmek baradaky teklibiň ilkinji 7 maddasy kabul edildi
Şimşek forumyň çäginde geçiriljek oturlyşyklarda çykyş eder
Bu barada Türk ýaragly güýçleriniň beýnnamasynda habar berildi
Prezident Erdogan bu sözleri Kazyýetde birlik jemgyýetiniň agzalarynyň öňünde eden çykyşynda aýtdy
Akar NATO-nyň Harby komitetiniň Baş ştablarynyň başlyklarynyň 176-njy maslahatyna gatnaşdy
ABŞ-nyň 44-nji Prezidenti Barak Obama wezipesini Trampa tabşyrar
Türk ýaragly güýçlerinden berlen beýanata görä, operasiýanyň 147-nji gününde DAIŞ-e degişli 106 –e hüjüm guraldy
Türkiýäniň Prezidenti R.T. Erdogan atlary, sözleýişleri tapawutly bolsada ähli terror guramalarynyň şol bir ssenariýanyň aktýorlarydygyny belledi
Täze ýyl agşamy Stambuldaky gijeki klublardan birine guran hüjüminde 39 adamyň ýogalmagyna sebäp bolan Abdulgadir Maşaripow günäsini boýun aldy
39 adamyň ýogalmagyna sebäp bolan Abdülgadir Maşaripow tussag edildi
Radio habarçylygynyň täze salgysy bolan “TRT Habar Radionyň” göni ýaýlymynyň ilkinji myhmany TRT-niň baş müdiri Şenol Göka boldy


text:
Aşgabat, 24-nji dekabr. «Türkmenportal».
Ermenistanyň Premýer-ministri Owik Abramýan bilen Türkmenistanyň wise-premýeri Sapardurdy Toýlyýew ermeni-türkmen gatnaşyklaryna ýokary baha berip, iki döwletiň hökümetiniň bilelikdäki tagallasy netijesinde Ermenistan bilen Türkmenistanyň arasyndaky ykdysady hyzmatdaşlygyň has-da ösdüriljekdigine ynam bildirdi.
Ýerewanda guralan ermeni-türkmen hökümetara toparynyň işiniň möhümdigini belläp, taraplar onuň mejlisiniň dowamynda hyzmatdaşlygyň täze ugurlary boýunça pikir alyşdylar.
Söhbetdeşler hökümetara toparynyň mejlisiniň netijeleriniň 2015-nji ýylda şöhlelenjekdigine ynanýandyklaryny aýtdylar. Şol bir wagtyň özünde-de taraplar mundan ozal geçirilen mejlisde öňde goýlan wezipeleriň hemmesiniň ýerine ýetirilendigini we durmuşa geçirilendigini aýratyn nygtap geçdiler.
Ermenistanyň Premýer-ministri bilen Türkmenistanyň wise-premýeri iki ýurduň söwda dolanyşygyny ýokarlandyrmaga mümkinçiliginiň uludygyny belläp geçdiler. Şol maksat bilen taraplar söwda-ykdysady ugurda özara gatnaşyklary ösdürmegiň we bilelikdäki biznes-forumlary yzygiderli gurap durmagyň möhümdigini bellediler.


text:
Orsýetiň Respublika partiýasynyň - Halk Azatlyk partiýasynyň Talýattidäki ýerli bölüminiň egindeş başlygy Andreý Balin urlup-enjildi we talandy.
Balin 27-nji fewral güni giçlik öýüne dolananda hüjüm sezewar boldy. Näbelli hüjümçiler oňa ýaşaýan jaýynyň girelgesiniň golaýynda topuldylar we elindäki laptop kompýuterini ogurladylar.
Balin feýsbukda rus hökümetiniň syýasatyny, hususan-da prezident Putini tankyt edýän materiallary yzygiderli çap edýärdi.
Polisiýa hüjümçileriň Baliniň kompýuterini ogurlamagy maksat edinendiklerini aýtdy.
Bu hüjüm Orsýetiň Respublika partiýasynyň - Halk Azatlyk partiýasynyň liderleriniň biri Boris Nemsowyň öldürilmeginiň öň ýanlarynda boldy.


text:
Şu gün Siriýanyň döwlet telewideniýesi paýtagt Damaskda janyndan geçen hüjümçiler tarapyndan amala aşyrylan iki sany partlamada azyndan 40 töweregi adamyň ölüp, 100-den gowrak adamyň ýaralanandygyny habar berdi.
Döwlet telewideniýesiniň maglumatyna görä, bu partlamalar howpsuzlyk gullugynyň iki sany bazasynyň ýanynda amala aşyrylypdyr. Partlamalarda harbylar bilen birlikde ýerli parahat ýaşaýjylaryň-da ölendikleri aýdylýar.
Düýn Türkiýäniň Daşary işler ministrligi Siriýanyň prezidenti Başar al-Assadyň režimini bu ýurdy «gana boýanlykda» aýyplap, ýörite beýannama ýaýratdy.
Soňky dokuz aý bäri prezident Başar al-Assadyň režimi Siriýadaky demonstrasiýalarda protestçilere garşy ýarag ulanmagyny dowam etdirip gelýär. Birleşen Milletler Guramasy şu döwrüň içinde Siriýada 5 müňden gowrak adamyň öldürilendigini aýdýar.


text:
Düýn, 14-nji oktýabrda şu ýylyň 9 aýynda geçirilen işleriň jemlerine, milli programmalaryň durmuşa geçirilişiniň barşyna hem beýleki meselelere garalyp geçirilen Ministrler kabinetiniň giňişleýin maslahatynda Türkmenistanyň Merkezi saýlaw komissiýasynyň ýolbaşçysy Myrat Garryýew prezident Berdimuhamedowa Türkmenistanyň gahrymany diýen ady bermegi teklip etdi.
Türkmenistanyň öňki prezidenti Saparmyrat Niýazowa birnäçe gezek Türkmenistanyň Gahrymany ady berlipdi.
14-nji oktýabrda geçirlen Ministerler kabinetiniň giňişleýn maslahatynda jemi içerki öndürilýan içerki önümiň 10,8% barabar bolandygy, maýa goýumlaryň möçberi geçen ýylky bilen deňeşdirilende 2,5 esse artandygy, şeýle hem ilatyň aýylyklarynyň möçberiniň 11% ýokarlanandygy aýdyldy.
Mundan başga Ministrler kabinetiniň maslahatynda kadrlar çalşygy amala aşyryldy.
Türkmenistanyň Prezidentiniň karary bilen Babageldi Annabaýramow Türkmenistanyň Tebigaty goramak ministri wezipesine bellenildi. Bu wezipani öň Magtumguly Akmyradow eýeleýärdi.
Ýoldaş Aşyrow, Berdimuhamedow tarapyndan birnäçe gezek tankytlanan Atamyrat Altybaýewiň ýerine «Türkmengallaönümleri» assosiasiýasynyň başlygy wezipesine bellenildi.
Meredew Şaberdi Türkmenistanyň Döwlet haryt-çig mal biržasynyň başlygy wezipesine bellenildi.
Şeýle-de “Tejenkarbamid” zawodynyň direktory Çarygeldi Möwlamow işde goýberen düýpli kemçilikleri üçin wezipesinden boşadyldy.
“Tejenkarbamid” zawodynyň direktorynyň wezipesini ýerine ýetiriji hökmünde Çaryýar Tuşiýew bellenilipdir.
Halkara gatnaşyklary institutynyň rektory Baba Zahyrow “ýokary derejeli hökümet edarasynyň ýolbaşçysyna gelişmeýän edepsiz hereketleri üçin” prezident tarapyndan tankytlandy.


text:
Aşgabat ýertitremesiniň nobatdaky ýyl dönümi ýetip geldi. 1948-nji ýylyň 6-njy oktýabr gijesi, 1 sagat 12 minutda örän güýçli ýertitreme bolupdy. Bu tebigy hadysa dünýäniň ençeme ylmy merkezlerinde hasaba alnypdyr. Ol XX asyrdaky agyr heläkçilikli hadysa hökmünde taryha girdi.
Garaýyşlar
Heläkçilikden bäri 67 ýyl geçdi. Geçen döwür içinde, ol hadysa garaýyşlar dürli-dürli boldy. Owal başda 40 ýyldan gowrak, hamana, unudyldy. Ylmy merkezler bolaýmasa, jemgyýetçilik ony ýatlap durmady. Kem-kemden ýertitremeden galan yzlary aýyrýardylar. Töwerek-daşy, hamana, şeýle waka bolmadyk ýaly özgerdýärdiler. Garaşsyzlyk ýyllary başlanyp, S. Nyýazowyň şahsyýeti ýokary göterilip başlanyndan, ol heläkçilige aýratyn üns berdiler. Oňa dünýäniň ägirt uly ýitgisi hökmünde garaldy, örän gymmat bahaly ýadygärlik döredildi. Şol heläkçilikde wepat bolanlaryň sanyny 150 müň adama ýetirdiler. Heläkçiligiň bolan gününi tutuş ýurt boýunça Matam gününe öwürdiler. Indi bolsa ol ýene unudylmak bilen.
Bolup geçen waka şeýle çemeleşmegiň hiç biriniň dogry däldigini taryhy zerurlyk mälim edýär.
Tebigat hem ynsan
Häzirki wagtda Aşgabat ýertitremesinden adamlaryň aňynda galan ýowuz ýatlama bolaýmasa, başga bir alamaty tapmak kyn. Şu döwre çenli ýertitremäniň ähli yzlary ýok edildi, hatda şol heläkçilikden soňky gurlan jaýlar hem düýpden aýryldy. Indi köp ýerde şol jaýlaryň duran köçeleri-de ýok.
Heläkçiligiň yzyny ýok edip boljak eken. Ýöne heläkçiligiň özüni ýok etmek adamlara başardarmy diýen sowal döreýär. Her bir tebigy hadysa adamlara sapak almak, tebigatyň häsiýetlerinden ugur alyp ýaşamak üçin, duýduryş hökmünde gelýär diýen düşünje bar.
Hakykaty doly beýan edýän edebiýatlar bolsa, ensiklopediki maglumatlary özünde jemleýän ylmy çeşmeler elýeterde dursa, adamlar ondan sapak alýar. Muny bize dünýä tejribesinde Ýaponiýanyň halky öwredip gelýär. Bizde, megerem, iň gyt zat maglumat almak bolsa gerek.
Merkez
Ol heläkçilik «Aşgabat ýertitremesi» ady bilen taryha girdi. Onuň merkezi, ýagny episentri şäheriň 25 km günorta-gündogarynda, Gäwers obasynyň ilersindäki baýyrlykda diýip, Türkmen ensiklopediýasy maglumat berýär. “Episentriň raýonynda ýer gabygynyň uly jaýryklary emele geldi we dag massalarynyň uly opurylyşlary boldy. Ýertitreme netijesinde guýulardaky suwuň derejesi 2 m ýokary galdy. (…) Ýertitremäniň ojagynyň 10–15 km çuňlukda bolanlygy kesgitlendi. 9 bally zonadaky iň güýçli ýertitreme 600–800 km2 meýdany öz içine aldy. Käbir jaýlary (10-dan az) hasaba almanyňda, Aşgabat ş-i we onuň golaýyndaky obalar doly weýran boldy” diýip, Türkmen ensiklopediýasy ýazýar.
Aşgabat ýertitremesiniň gözli şaýady, Ýer we Atmosfera fizikasy boýunça belli alym Muhammet Şirmämmedow “Durmuş ýoly” atly ýatlamalar kitabynda ýer yranma başlanmazdan öň dym-dyrslyk bolandygyny ýatlaýar. «Ine-de, bir uly güýç meni bütin jaý bilen çalarak galdyran ýaly etdi-de, silterläp başlady… gapylaryň sepleşýän ýeri içine-daşyna bat berip, açylmaga garşylyk görkezýän ýaly güýçli şakyrdaýardy, iki bölek gapy özüne täsir edýän güýje döz gelip döwlenokdam, açylanokdam. (…) Misli bir güýçli alamat otagymyzy gujagyna mäkäm gysaga-da, belli bir ugra däl-de, edil gurjak ýaly edip silterläp başlady» diýip, alym öz ýatlamasynda ýazýar.
Bulaşyk maglumatlar
Gynansak-da, şeýle ýatlamalar bizde az, oňa wagtynda üns berilmedi. Soňra Garaşsyzlyk zamanynda, bu meseläni gozgamaga mümkinçilik döräninde, ähli üns bir adamyň şahsyýetine hem onuň başdan geçiren heläkçiligine gönükdirildi. Diňe bir adamyň sözi diňlendi. Şeýlelikde, bu mesele düýpli hem töwerekleýin öwrenilmedi.
Bu ugurdan ýörite merkez döredilse, tebigy şertleriň getirip biljek kynçylyklaryny öwrenmäge mümkinçilik bolardy. Ol merkez bar bolan maglumatlary ýygnap, ençeme bulaşyk meseläniň takyklaşmagyna, faktlaryň dogruçyllygyna ýardam ederdi.
Hudaýberdi Hally, ýazyjy.
Bu ýerde aýdylanlar awtoryň şahsy pikiri.


text:
Şu günler Ysraýylyň Daşary işler ministrliginiň delegasiýasy Aşgabada sapar edýär. Oňa Ysraýylyň Daşary işler ministrliginiň Merkezi Ýewropa we Ýewraziýa departamentiniň başlygy ilçi Panhas Awiwi ýolbaşçylyk edýär.
Sişenbe güni delegasiýa Türkmenistanyň Daşary işler, Suw hojalygy ministrliklerinde, Aşgabat şäher häkimliginde we Daşary işler ministrliginiň ýanyndaky Halkara gatnaşyklary institutynda boldy.
Duşuşyklarda türkmen-ysraýyl hyzmatdaşlygyny mundan beýläk-de ösdürmegiň esasy ugurlary we geljegi barada gürrüň edildi.
Ysraýylyň delegasiýasy bilim pudagy we suwy tygşytly ulanmak boýunça hem hyzmatdaşlygy ösdürmegiň zerurdygyny belledi diýlip, habar berilýär.


text:
Çarşenbe güni Birleşen Ştatlaryň prezidenti Barak Obama resmi sapar bilen Ysraýyla bardy.
Bu saparynyň dowamynda Barak Obama Ysraýylyň prezidenti Şimon Peres we ýakynda ikilenji gezek premýer-ministrlige saýlanan Benýamin Netenýahu dagylar bilen gepleşik geçirmekligi planlaşdyrýar.
ABŞ-nyň prezident administrasiýasy Obamanyň bu saparynyň barşynda Ysraýylyň howpsuzlygy, Eýranyň abandyrýan ýadro howpy, Siriýadaky uruşlar, Müsürdäki bulagaýçylyklar we Palestina bilen gepleşikler ýaly köpsanly möhüm regional meseleleriň ara alnyp maslahatlaşyljakdygyny habar berýär.
Ýöne, şol bir wagtyň özünde-de, amerikan resmileri Ysraýyldaky bu gepleşiklerde möhüm bir kararlara gelner diýlip garaşylmaýandygyny aýdýarlar.


text:
19-njy ýanwarda Türkmenistanda prezident G.Berdimuhamedowyň geçiren wideo şekilli iş maslahatynda beýleki meseleler bilen birlikde, ýurtda neşä garşy göreşi güýçlendirmek barada gürrüň edildi.
Şol bir wagtyň özünde Türkmenistanyň resmi telewideniýesindäki “Watan” habarlar gepleşiginiň duşenbe günki sanynda neşe serişdesiniň bikanun dolanşygyna gatnaşmakda diýlip, birnäçe adamyň tussag edilendigi görkezildi.
Eýsem, türkmen hökümetiň neşe bilen ilteşikli jenaýatlara garşy eden bu soňky çärelerine nähili düşünip bolar?
Azatlyk Radiosyndan Muhammet Tahyr bu mesele bilen gyzyklanyp, aşgabatly ýazyjy we synçy Amanmyrat Bugaýew bilen söhbetdeş boldy. Söhbetdeşligi aşakdaky düwmä basyp diňläp bilersiňiz.


text:
Günbatar döwletleri we hukuk toparlary tanymal hytaýly hudožnik we hökümet tankytçysy, polisiýanyň tussaghanasyna äkidilenden soň ýitirim bolan Aý Waýwaý barada barha köp alada galýandyklaryny aýdýarlar.
Aý Waýwaý ýekşenbe güni Pekin aeroportunda Hong Konga gitjek bolup durka tussag edilenden soň ondan gördüm-bildim ýok.
Birleşen Ştatlar we Ýewropa Bileleşigi “Amnesty International” guramasynyň we beýleki hukuk toparlarynyň hudožnigi azat etmek baradaky çagaryşyna goşuldy.
Aý Waýwaýyň tutulan wagty Hytaýda soňky hepdelerde başga pikirlileri basyp ýatyrmak üçin onlarça dissidentiň we hukuk goraýjy aklawçynyň tussag edilen döwrüne gabat geldi.


text:
Duşenbe güni prezident Gurbanguly Berdimuhamedow “Neýtralnyý Turkmenistan” gazetini iňlis dilinde çap etmek barada ýörite permana gol çekdi.
Bu permana laýyklykda, bu gazet 2012-nji ýylyň ýanwaryndan başlap iňlis dilinde çap edilip başlanar.
Türkmenistanyň resmi habar agentligi bu çäräniň sebäbini “giň ilat köpçüliginiň ýokary hilli döwürleýin neşirlere bolan islegini kanagatlandyrmak hem-de dünýä jemgyýetçiligini Türkmenistanda gazanylan üstünlikler we ýetilen sepgitler bilen tanyşdyrmak” maksady bilen baglanyşdyrýar.


text:
Internet bilime pozitiw, ahlaga negatiw täsir edýär diýip, “Pew” barlag merkeziniň täze raportynda bellenilýär. Bu merkeziň täze hasabatynda ösüp barýan 32 ýurtda tehnologiýanyň ulanylyşyna syn edilýär.
Ýakynda ýaýradylan bu raportda beýleki meseleler bilen bir hatarda, ýurtdaky internet we mobil telefon işjeňliligine, şeýle-de internediň jemgyýete ýetirýän täsirleri barada halkyň garaýyşlaryna baha berilýär. 2014-nji ýylyň mart aýynyň 17-si bilen iýun aýynyň 5-i aralygynda geçirilen derňewler 32 ýurtdan jemi 36 619 adam bilen geçirilen interwýu esasynda taýýarlandy.
Siz gürrüňi gidýän hasabatyň orta çykaran netijeleri barada näme pikirde? Ýagny, internet bilime pozitiw, ahlaga negatiw täsir edýärmi?
Öňümizdäki Täze Tolkun ýaşlar gepleşigimizde şu tema boýunça söhbetdeşlik geçirmekçi. Öz pikir-garaýyşlaryňyzy teswir bölüminde galdyryp bilersiňiz. Söhbetdeşligime gatnaşmak üçin metbugat@gmail.com email adresimizden peýdalanyp bilersiňiz.


text:
Orsýetiň daşary ýurtlular üçin materiallar çap edýän "Russia Beyond Headlines" atly internet sahypasy, orslaryň ürç edip ynanýan esasy yrymlarynyň sanawyny çykardy.
1. Stolda boş çüýşe goýmak bolmaýar
Çüýşedäki suwuk madda içilip gutarandan soň, ol derrew stoluň üstünden aýrylmaly. Stoluň üstünde boş çüýşe durmaly däl.
Bu yrymyň Napoleonyň döwründen galandygy aýdylýar. Rowaýata görä, 1814-nji ýylda Pariž söweşine gatnaşan ors kazaklary fransuzlaryň ýerli restoranlarda adamlardan stoluň üstündäki boş çüýşeleriň sanyna görä pul alýandyklaryny görüpdirler. Onsoň kazaklar boşan çüýşeleri usullyk bilen stoluň aşagynda gizlemäge başlapdyrlar.
2. Jübüt gül sowgat bermek
Biriniň öýüne myhmançylyga ýa-da duşuşyga gidilen mahaly sowgat äkidilýän gülleriň sanynyň täk bolmagyna üns berilmeli. Eger güller täk bolmasa, onda sowgat edilen begenmegiň deregine gaty gynanyp biler. Sebäbi, yryma görä, diňe gabrystana jübüt gül äkidilýär.
3. Eginbaşy çöwre geýmek
Bu yryma görä, eger bilmän eginbaşyňy çöwre geýen bolsaň, diýmek, bu taýak iýjegiňi aňladýar. Taýak belasyndan sypmak üçin hem derrew ýanyňdaky birinden özüňi ýuwaşja urmagyny haýyş etmeli. Bu bolsa seni taýak iýmekden gutarar.
4. Ugran ýoluňdan yzyňa gaýtmak
Ýola çykyp, bir ýere ugran mahalyň öýde bir zady unudyp gaýdanyň ýadyňa düşse, özüň yzyňa öwrüläýme, gaýtam deregiňe kimdir biriniň öýüňe gidip, ony getirmegini haýyş et. Ýöne, yzyňa dolanmaga mejbur bolaýsaň, onda öýden gaýtadan çykmankaň, hökman aýnada özüňe seretmäni unutma.
5. Bosagada elleşip salamlaşmaly däl
Myhman gelen mahaly, onuň bilen öýüň içine girenden soň gujaklaşyp ýa-da elleşip salamlaşmaly. Bosagada elleşip, gujaklaşyp ýa-da ogşaşyp salamlaşmaly däl. Sebäbi şeýle edilen halatynda öýüň ruhunyň göwnüne degip bilersiň. Ondan soň myhman giden badyna öýüň eýesi özüni oňaýsyz duýmaga başlar.
6. Kesgir ýiti zatlar we burun süpürilýän elýaglyk sowgat berilmäli däl
Ors dostuňa çeňňel, pyçak, gaýçy ýaly kesgir ýiti uçly zatlary sowgat berme. Olaryň ynanýan yrymyna görä, kesgir ýiti uçly zatlary sowgat beren adam bilen araňyz açylýandyr. Emma, gowy pyçak sowgat bermek isleýän bolsaňyz, onda onuň deregine simwoliki ýagdaýda bir-iki teňňe pul alyp bilersiňiz. Ol pul sowgadyň metafiziki manysyny üýtgeder we sowgady söwda işine öwrer. Elýaglyk ýa-da çalgyç hem sowgat berilmeli däldir. Sebäbi olaryň gözýaşa sebäp bolýandygyna ynanylýar. Pul goýulýan guty sowgat eden mahalyň hem içine hökman ownuk pul atyp bermeli. Pul goýulýan gap hiç wagt boş berilmeli däl.
7. Iki sany atdaş adama duş gelen mahalyň olaryň arasynda durup dileg et
Daşary ýurtlulara şeýle maslahat berilýär, ýagny Orsýetde toý-dabaralara baran mahalyňyz atdaş adamlaryň arasynda oturjak boluň. Russiýada bu bir hökmanylyk däl. Diňe bir maslahat berilýän yrymdyr. Maslahatda ýurtdaky ýörgünli birnäçe adam atlary hem agzalýar. Iki sany Saşanyň, iki Lenanyň ýa-da iki Maşanyň arasynda otur we ýüregiňdäki arzuwyňy dileg et. Ýöne eden dilegiňi hiç kime aýtma, ýogsam berjaý bolmaz.
8. Duzdan ägä bol
Saçakda birek-birege duz uzadan mahalyňyz gaty seresap boluň. Eger şonda birden duz döküläýse, araňyza tow düşer. Birden şol mahal duz döküläýse, ondan bir çümmük alyp, gülüp, çep egniňden arkan zyňmaly. Ana şonda geljek belany dep edersiň. Şeýle-de hödürlenen nahar duzly bolsa, ynjalyksyzlanmagyn. Sebäbi bu ýagdaý öý eýesiniň täzelikde aşyk bolandygyny aýan edýär.
9. Pyçak bilen iýme
Pyçagy ýalamaly däl. Ors yrymyna görä, birden şeýle edäýseň ol seni şeýtana öwrüp biler. Galyberse-de, pyçagy ýalamak, pyçak bilen iýmit iýmek howplydyr, pyçak diliňi ýa-da agzyňy hem kesip biler.


text:
Penşenbe güni Hytaý şu ýylyň tomsunda ýurduň günbatar sebitlerinde dörän zorlukly çäreler bilen baglanyşykly dört adamy ölüm jezasyna höküm etdi.
Ksiňjang welaýatynyň iki şäherinde bolan bidüzgünçiliklerde 32 adam ölüpdi. Kaşgar we Hotan şäherlerinde dörän bu wakalary gurnamakda Pekin uýgur seperatistlerini aýyplaýar.
Düýbi Germaniýada ýerleşýän bosgunlykdaky Dünýä Uýgurlary Kongresiniň aýtmagyna görä, tussag edilen dört adam gynamalara sezewar edilipdir, şeýle-de olara aklawçylar bilen görüşmäge juda çäkli wagt berlipdir.


text:
Pakistanyň demirgazyk-günbataryndaky resmileriň berýän maglumatyna görä, ýerli saýlawlarda ýeňiş gazanan kandidatyň gurnan dabaralaryna ýeňlen dalaşgäriň tarapdarlarynyň el granatlaryny oklamagy netijesinde sekiz adam öldi.
Bu waka 1-nji iýunda Haýber-Puhtunhwa welaýatynyň Tank etrabynyň Kari Haýdar etrabynda ýüze çykdy. Bu welaýat Pakistanyň Demirgazyk Waziristan we Günorta Waziristan tire-taýpalar territoriýasynyň golaýynda ýerleşýär.
Pakistanyň ýokary derejeli resmisi Kifaýat Ullahyň berýän maglumatyna görä, 30-njy iýunda geçirilen ýerli saýlawlarda ýeňiş gazanan garaşsyz kandidat Wali Hanyň tarapdarlary ýeňiş dabarasyny tans edip, deprek çalyp belläpdirler.
Onuň aýtmagyna görä, saýlawlarda ýeňlen kandidatyň gahar-gazaply tarapdarlary bu dabara el granatlaryny zyňypdyrlar we munuň netijesinde ýedi adam ölüpdir. Bu wakada pida bolanlaryň sekizinjisi keselhana ýerleşdirilenden soň heläk boldy. Şeýle-de, wakada başga-da 10 adam ýaralandy.


text:
24-nji aprelde türkmen halkynyň milli baýlygy we buýsanjy bolan behişdi bedewlerimiziň dünýädäki şan-şöhratyny has-da belende götermek maksady bilen, Aşgabat şäher Halkara atçylyk-sport toplumynda Türkmen bedewiniň baýramy mynasybetli ahalteke atlarynyň halkara gözellik bäsleşigi hem-de olaryň gözelligini şekillendiriş we amaly-haşam sungatynyň eserlerinde, neşir önümlerinde, fotosuratlarda, teleýaýlymlarda çeper beýan etmek ugrunda suratkeşleriň, heýkeltaraşlaryň, halyçylaryň, zergärleriň, fotosuratçylaryň, neşirýat işgärleriniň, dizaýnerleriň, teleoperatorlaryň arasynda bäsleşikler geçiriler.
Türkmenistanyň Prezidentiniň Buýrugy bilen bu bäsleşikleri geçirmek boýunça eminler toparynyň düzümi tassyklanyldy.


text:
2017-nji ýylyň 1-nji ýanwary ýagdaýyna bank ulgamynyň esasy görkezijileriniň ösüşi boýunça maglumat
2016-njy ýylda ýurdumyzyň bank ulgamynyň işjeňligi milli pulumyzyň we bahalaryň durnuklylygyny üpjün etmeklige, ykdysadyýetiň pudaklarynyň karz serişdelerine bolan islegleriniň kanagatlandyrylmagyna we bank ulgamynyň ösdürilmegine gönükdirildi, şeýle hem pul hümmetsizlenmesiniň derejesini bellenilen çäklerde saklamak maksady bilen, Türkmenistanyň Merkezi banky pul dolanyşygynyň kadaly derejelerde saklanmagyna gözegçiligi alyp bardy. Bu ugurda döwrebap programma üpjünçiligini ornaşdyrmak, bank edaralarynyň işini kadalaşdyrmak we olara gözegçilik etmek boýunça häzirki wagtda ulanylýan ykdysady kadalaşdyryjylary hem-de kadalaşdyryjy namalary kämilleşdirmek boýunça degişli işler alnyp baryldy.


text:
Prezident Wladimir Putin rus resmileriniň öňünde eden ýyllyk ýüzlenmesini Türkiýäniň hökümetini tankytlamak üçin ulandy. Ol Türkiýe terrorizme ýardam edýär diýdi we golaýda rus uçarynyň türk güýçleri tarapyndan türk-siriýa serhediniň boýunda urlup ýykylmagyny “dönüklik» diýip atlandyrdy.
Prezident Putin 3-nji dekabrda, parlament we hökümet agzalaryna ýüzlenip, «türk resmileri, terrorçylara Siriýadan ogurlanan nebiti satmaga ýardam bermek arkaly, öz jübülerini galňatmak üçin nobata durlar» diýdi.
Ol Orsýet Türkiýäniň rus harby uçaryny urup ýykmagyny unutmaz diýdi we Orsýetiň bu meselede diňe söwda sanksiýalary bilen çäklenmejegini aýtdy.
"Eger kimde-kim olar şeýle aýylganç uruş jenaýatyny edip, biziň adamlarymyzy öldürip, pomidorlary ýa-da gurluşyk we beýleki pudaklardaky käbir çäklendirmeler bilen syparyn öýdýän bolsa, gaty ýalňyşýar. Biz olaryň bu eden işini kän ýatladarys we olar bu eden işlerine entek kän ökünmeli bolar. Biz bu meselede näme etmelidigini bilýäris» diýip, Putin aýtdy.
Ýöne ol Moskwanyň Ankara bilen «ýarag somlaşmajagyny» hem sözüne goşdy.
Orsýet eýýäm Türkiýäniň Orsýete iberýän azyk önümleriniň käbirini gadagan etdi. Şol bir wagtda-da Moskwa türk prezidenti Rejep Taýyp Erdoganyň we onuň maşgalasynyň “Yslam döwleti» toparynyň Siriýada kontrolluk edýän ýerinden ogurlaýan nebitinden peýda görýändigini aýtdy. Türkiýe bu aýyplamalary inkär edýär.
Türkiýäniň söweş uçary 24-nji noýabrda Orsýetiň Su-24 harby uçaryny urup ýykdy. Bu hadysada bir rus piloty öldürildi, ikinji rus harbysy bolsa gözleg-agtaryş operasiýasy mahalynda wepat boldy.
Putin Türkiýäniň rus uçaryny näme sebäpden urup ýykandygyny bilmeýändigini, muny «diňe allanyň bilýän bolmagynyň mümkindigini» aýtdy. Şeýle-de ol, «görnüşinden, alla Türkiýäniň dolandyryjy gatlagyny akyl-paýhasdan aýryp, olary jezalandyrmagy karar eden bolarly» diýip, sözüniň üstüni ýetirdi.
Putin Kremliň Merhemetli Georgiý zalynda dört sagatlap eden çykyşynda terrorizme garşy bilelikde, halkara kanunlarynyň esasynda, BMG-niň ygtyýarlyklarynyň çäginde göreşe çagyrdy. Ol ýurtlar «terror meselesinde goşa standarta eýermeli däl» ýa-da terror toparlaryny öz bähbitlerine ulanmaly däl diýdi.
Rus prezidenti Birleşen Ştatlary agzamadyk hem bolsa, Waşingtony nazarda tutýan ýaly äheňde, Yrak, Liwiýa we Siriýa ýaly ýurtlar durnuksyzlaşdyryldy hem-de «baş-başdaklyk we anarhiýa zonasyna aýlandy» diýdi.
"Biz näme bolanyny bilýäris» - diýip, Putin aýtdy. «Biz kimiň özüne ýaramaýan režimleri çalyşmak we gödeňsilik bilen öz düzgünlerini boýna dakmak isländigini bilýäris. Onsoň bularyň netijesi näme boldy? Olar baş-başdaklyk döretdiler, özygtyýarlylygy bozdular, adamlary bir-birine garşy goýdular» diýip, Putin bu zatlaryň radikallara, ekstremistlere we terrorçylara ýol arçamak bolandygyny öňe sürdi.
Putin Orsýetiň içerki meselelerinden söz açyp, häzirki ýagdaýyň «kyndygyny, emma agyr däldigini» aýtdy. Ol soňky döwürde käbir ykdysady görkezijileriň gowulaşma alamatyny görkezendigini belläp, esasy ykdysady bökdençligiň korrupsiýa bilen baglydygyny aýtdy.
Şeýle-de ol sudlaryň garaşsyzlygyny we dogruçyllygyny ösdürmek zerur diýdi, emma bu ugurda görülmeli anyk çäreleri teklip etmedi.
Ol, öňki ýyllarda bolşy ýaly, rus ykdysadyýetini diwersifikasiýa etmek, energiýa söwdasyna garaşlylygy azaltmak zerurlygyny hem belläp geçdi.
Ol 2020-nji ýyla çenli Orsýetde azyk garaşsyzlygyny gazanmaga, şonuň bilen birlikde biologiki taýdan arassa önümleriň öndürilişini köpeltmek üçin edilýän tagallany artdyrmaga çagyrdy.
Iňlisçeden terjime eden Ýowşan Annagurban.


text:
Ysraýylyň hökümeti Gaza sektoryndaky gabaw düzgünini gowşatmak kararyna geldi.
Ysraýyl hökümeti ol ýere geçirilmeli ýükleriň sanawyny artdyrdy.
HAMAS hereketiniň garamagynda bolan bu regiona parahat ilata degişli ynsanperwer ýardamlar goýberiler. Şeýle hem parahatçylykly maksatlar üçin niýetlenen we howpsuzlygy berjaý etmäge zerur bolan ýükler geçiriler.
31-nji maýda Palestinany goldaýjy 9 aktiwist öldürilenden soňra Ysraýyl berk halkara tankydyna sezewar boldy.
Aktiwistler gumanitar ýükleri alyp barýan gäminiň üstünde Ysraýyl harbylary bilen dörän çaknyşykda heläk bolupdy.


text:
Prezident Gurbanguly Berdimuhamedow Türkmenistandan Hytaýa çekiljek demirýoluň gurluşygyny çaltlandyrmagy wada berdi.
Berdimuhamedow gyrgyz kärdeşi Almazbek Atambaýew bilen geçiren gepleşiklerinden soň, «tutuş dünýä üçin uly ähmiýeti bolan» energiýa we howpsuzlyk meselesi barada maslahat edendigini aýtdy.
"Türkmenistandan Özbegistanyň, Täjigistanyň we Gyrgyzystanyň üsti bilen Hytaýa çekiljek gaz geçirijisiniň gurluşygy ýakyn geljekde amala aşyrylar» diýip, Berdimuhamedow anyklaşdyrman aýtdy.
Iki lider saparyň birinji gününde bilim, energiýa, transport, ylym we tehnologiýa pudaklarynda özara hyzmatdaşlyk boýunça 15 dokumente gol çekdi.


text:
Palestinanyň resmileri Ýasser Arafatyň jesediniň sişenbe güni gaýtadan jaýlanandygyny aýtdylar. Arafatyň gubury onuň zäherlenen bolmagynyň ähtimaldygyny barlamak üçin açylypdy.
Palestinanyň lideri 2004-nji ýylda Parižde ýogalypdy, emma onuň ölüminiň sebäpleri henize çenli belli däl.
Arap dünýäsinde köpler, Palestina awtonomiýasynyň ilkinji prezidenti Ýasser Arafatyň Ysraýyl tarapyndan zäherlenendigini çak edýärler. Ysraýyl şeýle aýyplamalary çürt-kesik ret edýär.
Radioaktiw poloniý
Awgust aýynda Fransiýanyň sudýalary Arafatyň öldürilmeginiň ähtimaldygy boýunça sud işini gozgadylar. Munuň öňüsyrasynda Şweýsariýanyň instituty Arafatyň geýiminde radioaktiw poloniý serişdesiniň tapylandygyny yglan edipdi.
Şu hepdäniň sişenbe güni Iordan derýasynyň Günbatar kenaryndaky Ramalla şäherinde ýerleşýän mawzoleýde Ýasser Arafatyň jesedinden bölekler alyndy. Olar barlag üçin şweýsariýaly, fransiýaly we orsýetli ekspertlere tabşyryldy.
Palestinanyň häkimiýetleri prezidentiň Mukataa rezidensiýasyny ýapdylar we bu ýere habar beriş serişdeleri goýbermediler.
Radioaktiw poloniý Orsýetiň gizlin gulluklarynyň öňki agenti we Kremliň garşydaşy, 2006-njy ýylda Londonda ýogalan Aleksandr Litwinenkonyň ölümine sebäp bolan serişde.
Arafatyň jesediniň barlanmagy Iordan derýasynyň Günbatar kenarynda gapmagarşy reaksiýalary döretdi.
Käbir palestinalylar muny hakykatyň üstüni açmak üçin mümkinçilik hökmünde kabul etdiler. Beýlekiler, Ýasser Arafatyň jesediniň barlanmagyna oňa hormat goýmazlyk hökmünde garaýandyklaryny aýtdylar.
Barlaglaryň netijeleriniň haçan taýýar boljagy belli däl. Poloniý serişdesiniň maýda maddalara tiz bölünýändigi we ony sekiz ýyldan soň anyklamagyň kyndygy aýdylýar.
Arafatyň şahsyýeti
Palestinalylaryň garaşsyz döwlete eýe bolmak tagallalaryna 40 ýyllap ýolbaşçylyk eden Arafat döwrüň görnükli şahsyýeti bolupdy.
1994-nji ýylda Arafat Palestina we Ysraýyl arasynda parahatçylyk ugurynda alyp baran işleri üçin Ysraýylyň liderleri Ishak Rabin we Şimon Peres bilen bilelikde parahatçylyk boýunça Nobel baýragy bilen sylaglanypdy.
Palestinaly tankytçylar ony Ysraýyl babatynda çakdan aşa barlyşykly hereket etmekde we korrupsiýada aýyplapdylar.
Ysraýyl Arafaty Ysraýylyň raýatlaryna we esgerlerine hüjüm etmäge buýruk bermekde günäläpdi. Ysraýylyň güýçleri Arafatyň ýogalmagyndan ozalky iki ýylyň dowamynda ony Ramaladaky rezidensiýasynda gabawda saklapdy.


text:
Şu gün Wengriýanyň hökümet resmileri zäherli himiki galyndylaryň saklanýan rezerwuarynyň diwarlarynyň gutulgusyz ýagdaýda ýumrulmak howpunyň bardygyny mälim etdiler.
Geçen hepdäniň duşenbe güni Budapeşt şäherinden 160 kilometr günorta-günbatarda zäherli himiki läbigiň saklanýan bu beton rezerwuarynyň diwarynyň bir böleginiň ýykylmagy netijesinde, onuň golaýyndaky ilatly punktlaryň üstünden suwuk läbik akyp geçipdi. Şol wakanyň netijesinde 7 adam öldi we köp adamlar bu howply himiki läbikden zäherlendiler.
Bu himiki läbigiň saklanýan rezerwuary uly territoriýany tutýar. Ýerli resmiler onuň diwarlaryna ýene-de ýumrulmak howpunyň abanýandygyny aýdýarlar.
Häzirki wagt geljekki howpuň öňüne böwet goýmak üçin ýüzlerçe meýletinçiler himiki läbigin akaýmagynyň mümkin bolan ugrunda uzynlygy 600 metrlik damba gurýarlar.


text:
Belarusyň hökümeti ýekşenbe güni prezidentlik saýlawlaryndan soňra geçirilen protestlere gatnaşan syýasy partiýalary dargytmak barada haýbat atdy.
Belarusyň Adalat ministri Wiktor Golowanowyň aýtmagyna görä, bu protestlere haýsy partiýalaryň gatnaşandygyny hökümet derňär. Bu protestlere gatnaşan partiýalaryň ýatyrylmagy baradaky meseläniň-de galdyryljakdygyny Golowanow sözüne goşdy.
Protestlerde ýurduň polisiýasy we howpsuzlyk güýçleri oppozisiýadan prezidentlige kandidatlaryň dokuzysyndan ýedisini tussag edipdi. Olaryň bäşisi entegem tussaglykda saklanýar.
Oppozisiýanyň müňlerçe tarapdarlary prezidentlik saýlawlarynda Aleksandr Lukaşenkonyň bähbidine köpçülikleýin galplyklaryň bolandygyny öňe sürüp, protest geçirdiler.
Merkezi Saýlaw Komissiýasynyň berýän maglumatlaryna görä, A.Lukaşenko sesleriň 80 prosent töweregini alypdyr.


text:
Çarşenbe güni Birleşen Ştatlaryň Döwlet sekretary Hillari Klinton Siriýanyň häkimiýetleriniň bu ýurduň raýatlaryna käbir möhüm Internet saýtlaryna girmeklerine ýol açmaklaryny makullap çykyş etdi.
Hususan-da, ol Siriýanyň häkimiýetleriniň ýurduň raýatlarynyň internetdäki «Facebook» we «YouTube» ýaly sosial sahypalardan peýdalanyp bilmeklerine ýol açmaklarynyň oňyn ädimdigini belledi.
Siriýaly internet müşderileri 2007-nji ýyldan bäri ilkinji gezek özlerine gönüden-göni bu saýtlara girmeklige ýol açylandygyny aýdýarlar.


text:
Iýmite we nahar bişirmäge bolan garaýşyňyzy düýbünden üýtgetjek ugurtapyjy usullar
"Nätdiňäý!?" topary her gezek adamlaryň ugurtapyjylygyna geň galýar. Bu gün siz bilen kiçiräk emma örän ugurtapyjy usullar bilen paýlaşmagy makul bildik.
Iki pizzany birbada bişiriň
Pizzalary peçe salmazdan öň, olary ikä bölüň. Indiki gezek olary aýratynlykda bişirip wagtyňyzy sarp etmersiňiz.
Doňdurmany ýumşak saklaň
Doňdurmanyň sowadyjyda doňmagynyň öňüni almak üçin, agzy ýapylýan plastik paketde saklaň. Indi çemçäňiz daş ýaly desertden döwülmez))
Bankada galan Nutellany dogry iýiň
Gutaryp barýan süýji şokolatdan boşan gaby zyňmagyň ýerine, içine doňdurma goýuň. Ajaýyp dessert taýýar!
Köke gabynyň bir bölegine süýt guýuň
Eger kökeleri süýtli stakana salmak üçin uly bolsa, süýdi...kökäniň gabyna guýuň!
Iki kişilik nahary mikro tolkun peçde birbada gyzdyryň
Ikinji naharly gaby stakanyň üstünde goýup gyzdyryň.
Çarşak ulanyp kökeleri süýtli gaba batyryň
Bu usul esasan hem Oreo ýaly kökeler üçin amatlydyr.
Ýarym açyk pisseleri aňsatlyk bilen açyň
Açmasy agyr bolan pissäni alyň we başga pisseden galan boş ýarym bölegi bilen dilinen ýere salyň - pisse açyk! Indi dyrnagyňyza şikes ýetmez.
Mangonyň gabygyny ýeňillik bilen aýyryň
Size gerek bolany bir stakan we eliň güýji. Mango, kiwi we başga meňzeş miweleriň gabygyny ýeňillik bilen arassalap bilersiňiz.
Kökeleri süýde batyryp doňduryň
Eger kökeleri süýde batyryp birnaçe sagatlyk doňduryja salyp doňdursaňyz, nahardan soň ajaýyp dessert bolar.
Açylmasy agyr bolan bankalary aňsatlyk bilen açmak
Eger bankanyň gapagyny açyp bilmeseňiz, çemçe ulanyp açyp bilersiňiz. Suratdaky görkezilişi ýaly çemçäni banka bilen gapagyn arasyndaky boşluga salyp basyň. Bankanyň içine howa girenden soň, gapak ýeňillik bilen açylar.
Ýumurtgalary gabygynda bişiriň
Gaýnatmak usuly ýumurtgany taýýarlamakda ýeke-täk usul däldir - olary bişirip hem bolýar. Bu usul gaýnatmakdan has köpräk wagt alýar: 25-den 30 minut aralygy we 160°С.


text:
Halkara Adalat sudy şu gün Gürjüstanyň Orsýetden eden şikaýatyna seretmäge başlady.
Tbilisi 2008-nji ýylyň awgustynda Moskwanyň üstünden Halkara suduna arza berdi. Ol arzada Orsýetiň Abhaziýa we Günorta Osetiýa Tbilisiniň kontrolundan aýrylaly bäri jynsy kemsitmeleriň ähli görnüşini ýok etmek boýunça halkara konwensiýasynyň düzgünlerini bozýandygy aýdylýar.
Gürjüstan bu arzany 2008-nji ýylyň awgustynda, Günorta Osetiýanyň üstünde bolan gysga wagtlyk urşuň yz ýany berdi, emma ol bu işiň konflikt bilen ilteşiklidigini inkär edýär.
Ýöne Orsýetiň wekili Kril Geworgýan şu gün sudda eden çykyşynda bu arzanyň halkara konwensiýasy babatda däl-de, uruş baradadygyny aýtdy.


text:
8-nji sentýabrda Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň Buýrugyna laýyklykda guralan “Türkmenhowaýollary” döwlet milli gullugynyň ýörite uçary bilen türkmen zyýaratçylary Saud Arabystany Patyşalygyna ugradylar.
Musulmanlaryň esasy baýramlarynyň biri bolan Gurban baýramynyň öňüsyrasynda ýurdumyzyň ähli welaýatlaryna we paýtagtymyza wekilçilik edýän türkmenistanlylaryň 188-si bütin dünýäden bolan zyýaratçylaryň millionlarçasyna goşular. Olar şu sahawatly günlerde Mekgä we Medinä barýarlar.
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe Garaşsyz, Bitarap Türkmenistanyň halkara giňişligindäki abraýynyň barha ýokarlanýan zamanynda Gurban baýramy türkmen halkynyň agzybirligini we bitewüligini, onuň parahatçylyk we ynsanperwerlik ýörelgelerine eýeren edermen pederlerimizden miras galan milli ruhy gymmatlyklara we ýagşy dessurlara, parahatçylyk we ynsanperwerlik ýörelgelerine üýtgewsiz ygrarlydygyny alamatlandyrýar.
Din işgärleri we zyýaratçylar Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowa milletiň gadymy ruhy-medeni däpleriniň saklanylmagy we ösdürilmegi babatda edýän aladasy üçin tüýs ýürekden hoşallyk sözlerini aýtdylar. Haj parzyny üstünlikli amala aşyrmak üçin zerur şertleriň döredilýändigini bellemek bilen, olar bu ýörelgäniň häzirki döwrüň belent ruhunyň, türkmen halkynyň ýokary ynsanperwerlik we ruhy gymmatlyklara ygrarlydygynyň subutnamasydygyny nygtadylar.
Medinede türkmen zyýaratçylary Muhammet Pygamberiň we onuň egindeşleriniň jaýlanan mukaddes ýerlerine, şäheriň meşhur metjitlerine we beýleki ýerlere baryp görerler. Haj parzynyň amala aşyrylýan ýeri bolan Mekgede olar musulman dünýäsiniň esasy mukaddeslikleri bolan Zem-Zem çeşmesine, Al-Haram metjidine baryp görerler, ol ýerde togap däbine eýerip, keramatly Käbäniň daşyndan aýlanmak dessuryny we beýlekileri berjaý ederler.
Watandaşlarymyz mukaddes haj parzyny berjaý edýän pursatlarynda Beýik Biribardan mähriban halkymyzyň bagtyýarlygyny, Watanymyzyň abadançylygyny, milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň baş saglygyny dileg edip, aýat-töwirler okarlar. Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüniň ägirt uly özgertmelerini durmuşa geçirmekde türkmen halkyna üstünlik arzuw ederler.


text:
Ýewropada Howpsuzlyk we Hyzmatdaşlyk Guramasy has howpsuz, asuda we demokratik jemgyýetleri gurmak üçin aýal-gyzlaryň hukuklarynyň berjaý edilmeginiň möhümdigini ýörite beýanat bilen nygtady.
Aýal-gyzlaryň Halkara güni Owganystanyň prezidenti Hamid Karzaýa uly basyş edilýär. Çünki Owganystanyň din baradaky ýokary organy aýal-gyzlaryň hukuklaryny çäklendirmegi teklip edýär.
Owganystanly zenan deputat Fawziýa Koofi “Ulamalar Geňeşini” “Talyban” zamanasyna dolanmaga synanyşýanlykda aýyplaýar.
“Talyban” aýal-gyzlaryň okamagyny ýa-da işlemegini, olaryň ýanynda erkek bolmasa, haýsydyr bir ýere gitmegini gadagan edipdi.
Birleşen Milletler Guramasynyň aýtmagyna görä, Owgansytanda aýal-gyzlaryň hukuklarynyň gödek bozulmagy dowam edýär, owgan häkimiýetleri bolsa bu problemanyň öňüni almak üçin ýeterlik alada etmeýärler.


text:
Ýekşenbe güni Owganystanyň Zebul welaýatynda ýerli polisiýa işgäriniň amala aşyran hüjüminde nobatdaky gezek NATO-nyň esgerlerinden dördüsi ölüp, ikisi ýaralandy.
Munuň özi soňky 24 sagadyň dowamynda NATO-nyň esgerlerine garşy amala aşarylan şuňa meňzeş ikilenji hüjümdir.
Bu öldürilen dört esgeriň jesedi ýekşenbe güni irden Owganystandaky halkara ýardam güýçleriniň esgerleri tarapyndan Zebul welaýatyndaky bir barlag punktunyň golaýyndan tapyldy.
Polisiýa işgärlerinden habar ýok
Maglumata görä, NATO-nyň bu esgerleri şol ýerdäki barlag punktynda Owganystanyň milli polisiýa gullugynyň işgärleri bilen bilelikde gulluk alyp barýan eken. NATO-nyň esgerleriniň jesediniň ýanyndan şol barlag punktunda işleýän ýerli polisiýa işgärlerinden-de biriniň jesedi tapylypdyr.
Ýöne barlag punktunda işleýän bäş sany beýleki ýerli polisiýa işgärinden häzirlikçe habar-hatyryň ýokdugy aýdylýar.
Owganystandaky halkara ýardam güýçleriniň metbugat sekretary, brigada-generaly Guenter Katz Azatlyk Radiosynyň Owgan gullugyna beren interwýusynda NATO-nyň bu esgerlerine ýerli polisiýa işgärlerinden azyndan biriniň hüjüm edendigini aýtdy.
Guenter Katz bu bolan waka boýunça heniz derňew işleriniň alnyp barylýandygyny we wakanyň jikme-jikliginiň şol derňewiň netijesinde anyklaşdyryljakdygyny belledi.
Ýylyň başyndan bäri 51 esger
Şeýlelikde, şu soňky hepde ahyrynda Owganystanyň ýerli polisiýa işgärleri tarapyndan amala aşyrylan hüjümlerde NATO-nyň ölen esgerleriniň sany alta ýetdi.
Şenbe güni Owganystanyň Helmand welaýatynda-da bir ýerli polisiýa işgäri britaniýaly iki esgeri atyp öldüripdi. Brigada-generaly Guenter Katz bu hüjümi amala aşyran polisiýa işgäriniň koalision güýçleriň esgerleri tarapyndan öldürilendigini tassyklady.
Şu ýylyň başyndan bäri Owganystanda “içerki hüjüm” diýlip atlandyrylýan şular ýaly hüjümleriň netijesinde halkara güýçleriniň harbylaryndan 51-si öldi.
Şeýle hüjümleriň öňüni almak maksady bilen Owganystanyň Goranmak ministrligi geçen hepdeden başlap ýurduň harby we howpsuzlyk gullugynyň işgärlerine daşary ýurtlaryň medeniýetini we edim-gylymlaryny duşundirýän ýörite gollanma kitabyny paýlap başlady.


text:
Gürjüstan Ýewropa Bileleşigi bilen söwda we syýasy pakta 27-nji iýunda Brýusselde gol goýýar.
Ýewropa Geňeşiniň prezidenti Herman Wan Rompuý (Herman Van Roumpuý) Gürjüstanyň premýer-ministri Irakli Garibaşwili (Irakli Gharibashvili) bilen Tbiliside geçiren gepleşiklerinden soň, bu barada 14-nji maýda yglan etdi.
Beýanatda Wan Rompuý Gürjüstan bilen Assosiasiýa ylalaşygyna gol goýmaklygyň “möhüm başlangyç nokady” boljakdygyny aýtdy.
“Gürjüstan bu ýoly saýlap almak bilen özüniň güýçli demokratik gurluşa bolan yhlasyny, raýatlarynyň hukuklaryna bolan hormaty we kanuçylyk düzgünini berk goramagy görkezýär” diýip, Rompuý aýtdy.
Şeýle-de, ol: “Gürjüstan öz islegini özi saýlap almaly azat, demokratik ýurtdur. Daşardan edilýän hiç bir basyş muny üýtgetmeli däl” diýdi.
Gürjüstan bilen Ýewropa Geňeşiniň arasyndaky pakta iş ýüzünde noýabr aýynda Wilniusda geçirilen “Gündogar Hyzmatdaşlygy” sammitinde ylalaşyga gelnipdi.


text:
Owgan resmileri ýurduň günbatarynda “Talyban” hereketiniň söweşijileri diýlip güman edilýänler tarapyndan 14 adamyň öldürendigini habar berýärler.
Resmileriň sözlerine görä, 25-nji iýulda ýaragly adamlar ýurduň günbataryndaky Gor welaýatyndan Kabula sapar edýän iki miniawtobusy saklap, ondaky ýolagçylary ýoluň gyrasynda atyp öldüripdirler. Resmiler pida bolanlaryň ählisiniň hazary şaýylarydygyny aýdýarlar.
Ölenleriň arasynda üç zenan we bir çaga hem bardy.
Henize çenli bu wakanyň jogapkärçiligini hiç bir topar öz üstüne almady. Emma mundan öň şeýle wakalary amala aşyrmakda “Talyban” hereketi ýygy-ýygydan aýyplanýardy.
2014-nji ýylyň ahyryna çenli halkara goşuny Owganystany terk etmäge taýýarlyk görýän mahaly, ýurtda parahat ilatdan heläk bolýanlaryň sany ýiti artdy.


text:
Aşgabadyň kiçi etrapçalarynyň ençemesinde agyz suwunyň wagta-wagtal kesilip durmagyna, ýaşaýjylara suwuň belli wagt aralyklarynda berilmegine eýýäm bir hepdeden gowrak wagt boldy.
Kähalatlarda 10 sagatdan gowrak wagt kesilýän suwuň ýaşaýjylarda dürli, aýratynda, arassaçylyk meselesinde dürli bökdençlikleri döredýändigi habar berilýär.
Eýse, ýaşaýjylar bu ýagdaýdan nähili baş alyp çykýarlar?
Azatlyk Radiosy bu mesele bilen gyzyklanyp, Aşgabadyň ýaşaýjysy Nurberdi Nurmämmedow bilen söhbetdeş boldy.


text:
Ukrainanyň sudy ýurduň ozalky içeri işler ministri, tussaglykdaky Ýuriý Lusenko garşy gozgalan ikilenji jenaýat işi boýunça suduň höküminiň 17-nji awgustda yglan ediljekdigini mälim etdi.
Anna güni geçirilen sud diňlenişiginde prokuratura işgärleri oňa täze jenaýat işi boýunça 2.5 ýyl türme tussaglygynyň berilmegini sorap çykyş etdiler.
Bu ikilenji jenaýat aýyplamasynda Ýuriý Lusenko Ukrainanyň ozalky prezidenti Wiktor Ýuşenkonyň zäherlenen bolmagynyň mümkindigi bilen bagly güman edilýän adamlary gizlin kameralar arkaly gözegçilige almak barada görkezme berenlikde aýyplanylýar.
Şu ýylyň fewralynda Ýuriý Lusenko bikanun pul ýuwuşlykda we wezipesinden hyýanatçylykly peýdalanmakda-da aýyplanylyp, dört ýyl türme tussaglygyna höküm edilipdi.


text:
Türkmenistanyň ylmy gatlagy barada oýlananyňda, taryh ylymlarynyň doktory, akademik Myrat Annanepesow göz öňüňe gelýär. Sebäbi ol ynsanyň tutuş ömri hem işi Türkmenistanyň gumanitar ylymlary, aýratyn-da taryh ylmynyň ösmegi, onda ýüze çykan galplyklaryň hem ýalňyşlaryň döremegi bilen berk baglanyşykly boldy.
Myrat Annanepesow Türkmen döwlet uniwersitetiniň taryh-filologiýa fakultetini tamamlan badyna, Ylymlar akademiýasyna işe barýar. Ol ýerde iň ýönekeý ylmy işgärlikden, Ylymlar akademiýasynyň wise-prezidenti wezipesine çenli ösýär. Ol ilki taryh ylymlarynyň kandidaty, soňra-da ylymlaryň doktory diýen alymlyk derejesini alýar. Ylma ýolbaşçylyk edýär. Ýaş alymlaryň ýetişmegine ýardam edýär.
Annanepesowyň öwrenýän ylmy 19-njy asyrda Türkmenistanyň sosial-ykdysady durmuşy bolupdy. Bu bolsa halkyň taryhyndaky möhüm ugur hasaplanýar. Şonuň üçin ol geçen asyryň ikinji ýarymynda Türkmenistanyň taryhyna degişli çap edilen kitaplaryň birnäçesini ýazmaga gatnaşypdy ýa-da şeýle işleriň gurnalmagyna ýolbaşçylyk edipdi.
Myrat Annanepesow ylmy derejeleri alansoň Ylymlar akademiýasyny terk etmedi, ýagny ylymdan daşlaşmady. Ol mydama ylmy gözlegler bilen boldy hem ylmy tapyndylary jemgyýetçiligiň elýeterine bermäge çalyşdy.
Bu ugurda onuň Kyýat han hem onuň ogullarynyň pajygaly takdyry hakdaky arhiw maglumatlaryny halka ýetirendigini aýtmak gerek. Kyýat han rus-türkmen gatnaşyklaryna ýol açan şahs hökmünde tanalýardy. Şol bir wagtyň özünde-de rus imperialistik syýasatynyň ilkinji pidasy Kyýat han we onuň ogullary bolupdy. Bu maglumaty Myrat Annanepesow köpçülige ýetiripdi.
Özi ýalana çykardy
Şonuň bilen birlikde Myrat Annanepesow “Türkmenistanyň Russiýa meýletin birleşmegi” diýen galp ideýany hem goldaýjy boldy. Bu galp ideýa ilki bilen 50-nji ýyllarda Suwhan Babaýew Türkmenistanyň Kommunistik partiýasyna ýolbaşçylyk edýän döwürlerde öňe sürüldi. Soňra 80-nji ýyllaryň başynda ol ýaňadan janlandyrylyp, Türkmenistanyň şol wagtky kommunist lideri Muhammetnazar Gapurow tarapyndan resmi ýagdaýda yglan edildi.
Şonuň yz ýany Türkmenistan kompartiýasynyň 1-nji sekretary Muhammetnazar Gapurow, akademik Anatoliý Roslýakow we Ylymlar akademiýasynyň habarçy agzasy, taryh ylymlarynyň doktory Myrat Annanepesow tarapyndan “Baky dostluk” atly kitapça çap edildi. Ol ýerde Türkmenistanyň Russiýa meýletin birigendigi barada maglumatlar berilýärdi, hatda käbir dokumentleriň foto nusgalary-da ýerleşdirilipdi. Soňra bu kitapça rus hem türkmen dillerinde ikinji gezek neşir edildi.
Türkmenistanyň Russiýa meýletin birigendigini dabaralandyrmak üçin, ýadygärlik goýuljakdygy aýdyldy. Türkmenistanyň halk ýazyjysy Kerim Gurbannepesow türkmenleriň Russiýa meýletin birigendigi barada “Parahatlyk ilçisi” atly poema ýazdy. Hut şol poema hem akademik Myrat Annanepesow ýörite redaktorlyk etdi.
Soňra ýurtda perestroýkanyň ýol alyp başlan döwründe, azda-kände söz we metbugat azatlygy dörände, bu ideýanyň galpdygyny ilki bilen Myrat Annanepesow aýtdy. Moskwada neşir edilýän “Woprosy istorii”, ýagny “Taryhyň meseleleri” atly žurnalda onuň bu temadan giňişleýin makalasy peýda boldy. Şondan soň ony türkmen diline terjime etdiler. Bu iş Russiýanyň Türkmenistany, türkmenleriň esasy berkitmesi bolan Gökdepe galasyny basyp alşyny tahyry faktlar bilen beýan etdi. Ol iş “türkmenler Russiýa meýletin birikdirildi” diýen toslamany düýp-teýkary bilen ýalana çykarypdy.
Myrat Annanepesow garaşsyzlygyň ilkinji ýyllarynda Türkmenistanyň taryhyny ýazmaga girişdi hem orta mekdepleriň okuwçylary üçin okuw kitabyny ýazdy.
Ol soňky duşuşyklarynyň birinde: “Eger mende näçe güýç galan bolsa, ony ýurduň täze Konstitusiýasyny ýazmaga harç ederdim. Ýurtda şeýle bir Konstitusiýa bolsun, ol hiç kime ömürlik prezident bolmaga hukuk bermesin hem diňe bir adama baglanýan syýasatyň ýöredilmegine garşy dursun. Ine, şeýle Konstitusiýany ýazmak işine men janym-tenim bilen gatnaşardym” diýip, çykyş edipdi.
Myrat Annanepesow häzir hormatly dynç alyşda. Ol maşgalasy bilen dogduk mekany bolan Sakarçägä göçüp gidip, obadaşlarynyň arasynda ýaşaýar.


text:
Prezident Başar Al-Assadyň hökümdarlygyna garşy barýan gozgalaňyň möwjemeginiň öňüni almak maksady bilen sişenbe güni Siriýanyň hökümeti ýurtda 50 ýyla golaý bäri dowam edip gelýän adatdan daşary ýagdaýy ýatyrdy.
Munuň sebäbi bir aýdan gowrak bäri ýurtda barýan we Homs şäherinde 200 adamyň ölümine sebäp bolan protestler. Täze kanuna indi prezident Assad gol çekmeli. Muňa hem diňe bir formallyk hökmünde garalýar.
Ýurduň resmi habar gullugy “SANA” hökümetiň syýasy tussaglaryň işine garaýan Döwlet howpsuzlygy baradaky sudy hem ýatyryp, parahatçylykly protestlere hukuk berýän täze bir kanuny oňlandygyny bildirdi. Ýöne edilen bu göçümler resmileriň mundan beýläk protestlere çydamlylyk görkezilmez diýip ozal beren duýduryşlaryna gabat gelenok.
Ýurtda 30 ýyllap höküm süren atasy Hafiz Al-Assaddan bu wezipäni miras alan Başar Al-Assad 16-njy aprelde adatdan daşary ýagdaý baradaky kanunyň basym ýatyryljakdygyny aýdypdy. Ýöne bu iş Homsdaky protestleri togtadyp bilmedi. Demonstrantlar bir köpçülikleýin matamda Assadyň režiminiň soňlanmagyny açyk talap etdiler.
Şaýatlar Homs şäheriniň Sagat Meýdançasyna ýygnanan protestçilere garşy ýaragly güýçleriň gije ot açandygyny aýtdylar. “Olar ähli zada ok atdylar, hemme ýer tüssä garyldy. Men käbiriniň aýagyna, käbiriniň hem garnyna gülle degip, ýerde ýatan adamlary gördüm” diýip, bir aktiwist “AP” habar gullugyna aýtdy.
Protestçiler Assadyň režimi agdarylýança özleriniň meýdançadan gitmejekdiklerini bildirdiler. “AFP” habar agentligi bir aktiwiste salgylanyp, “Sagat meýdançasyna” 20 müň adamyň ýygnanandygyny habar berdi.
“Reuters” habar gullugynyň bildirmegine görä, matama ýygnanan adamlar Assadyň agdarylmagyna çagyryp: “Biz millionlap behişde gideris” diýip gygyryşypdyrlar.
Günäkär daşardan gözlenýär
Ýurduň Içeri işler ministrligi öz beýannamasynda: “Homs sünni yslamyň düzgünlerine berk eýerýän ýaragly topar “Salafitleriň” terrorçylykly hüjümlerine uçran iki şäheriň biri” diýdi.
Siriýanyň ýokary derejeli resmileri, şol sanda Assadyň özi-de, bu protestlerde “çet ýurtlaryň dildüwşügini” günäkär edýärler.
“The Washington Post” gazeti 17-nji aprelde Birleşen Ştatlaryň Döwlet departmentiniň Siriýanyň oppozision toparlaryny, şol sanda Londonda ýerleşýän we göni Siriýa gepleşk berýän bir telekanalyny-da, maliýeleşdirendigini ýazdy. Ýöne Döwlet departmentiniň sözçüsi Mark Toner munuň Assadyň režimini ýykmaga gönükdirilen zatdygyny inkär edýär.
“Biz bu hökümeti agdarmak boýunça iş alyp baramzok. Siriýada graždan jemgyýetini goldamak bilen biziň edýänimiz ol ýerde demokratik institusiýalaryň gurulmagy. Dogrusy, biz bu işi dünýäniň hemme ýerinde edýäris. Meniň öz şahsy tejribäm boýunça, 1990-njy ýyllarda Polşadakam biz graždan jemgyýeti we hökümete degişli däl guramalar bilen köp hyzmatdaşlyk etdik. Ýöne bu ýerdäki ara tapawut Siriýa hökümetiniň bular ýaly kömege öz üstüne abanýan howp diýip garaýanlygynda” diýip, Toner aýtdy.
Ol: “Oppozision toparlara kömek etmekden maksat: Assady – Birleşen Ştatlaryň Döwlet sekretary Hillary Klinton ony reformaçy diýip häsiýetlendirdi – demokratik özgerişe tarap öňe itmekdi” diýdi. Toner bu meselede öz pikirini şeýle beýan etdi: “Bir jemgyýetde demokratik prosese tarap transformasiýany öňe sürmek hökmany suratda bir hökümeti agdarmak däl. Biziň etmäge synanyşýanymyz – prezidentiň häzir ýüzbe-ýüz bolup durany – öz halkynyň ony demokratik ugra tarap itmegi”.


text:
Göwrelilik döwründe aýal gam çekme, garaşma, howsala düşme, begenme ýaly dürli emosional ýagdaýlara häli-şindi sezewar bolýar. Bu döwürde tolgunma, begenme ýagdaýy ultrase barlagyny (USB) geçmek bilen hem baglanşyklydyr. Ýöne köp halatlarda bu barlag usuly öz howpluylygy ýa-da howpsuyzlygy babatda aýallary pikirlenmäge mejbur edýär. Dogrudan hem, USB geçmek dogmadyk çaga üçin howplumyka?
Soňky ýyllarda, USB-niň çaga düwünçeginiň hromosom toplumyny dargadyp biljekdigi baradaky pikirler alymlar tarapyndan orta atyldy. Ýöne bu pikir amaly lukmançylykda öz subutnamasyny tapman galdy. Eger bu hakykatdan hem şeýle bolýan bolsa, onda genetiki bozulmalar bilen dogulýan çagalar Ýer togalagynyň ýarysyny tutardy. Diňe Russiýada USB-ni göwrelilik döwründe 3 gezek geçirýän bolsalar, Germaniýada, şeýle hem başga birnäçe Ýewropa ýurtlarynda bu barlagy göwreliler her 2 hepdeden bir gezek geçýärler.
Hakykatdan hem, göwreliligiň birinji ýarymynda (esasan hem 7-8 hepdä çenli) düşme howpy ýüze çykanda USB-ny geçirmek, bu ýagdaýy has hem agyrlaşdyryp biler. Ultrases tolkunlarynyň ýatgynyň diwarlaryndan yzyna gaýtmagy, titreme ýagdaýyny döredip, ýatgynyň myşsalarynyň ýygrylmagyna getirip biler. Şeýle hem, jynshana salnan datçik bilen geçirilen USB-i hem, ýatgynyň boýunjygynyň ýetmezçiliginden ejir çekýän göwreliler üçin howply bolup bilýändir. Ýöne bu ýerde gep çaga düwünçegine ýetirilýän zyýan barada däl-de, datçigiň eýýäm açylyp başlan ýatgynyň boýunjygynyň ýene gysgalyp açylmagyna getirip biljegindedir.
Ýöne göwrelilik döwründe USB-iň peýdasy, onuň güman edilýän howplulygyndan has köpdür. Dogrudan hem, bu barlagy ulanmazdan biz nädip çaga ýansuwlarynyň mukdary, onuň ýoldaşynyň, gan aýlanyşygynyň ýagdaýyny anyklap bilerdik? Lukmançylyk görkezmeleri boýunça, köp aýallara göwrelilik döwründe bu barlagy her 2-3 hepdeden bir gezek geçirmeli bolýan halatlary hem bolýar. Eger bu barlag çaga düwünçeginde genetiki näsazlyklary döredýän bolsa, onda şeýle aýallarda sag çagalar dünýä inmezdi.
USB-i çaganyň ösüşinde ýüze çykýan bozulmalary, ösmeýän göwreliligi ýüze çykarmaga kömek edýändir. Bu barlag wagtynda düwünçegiň düşme howpy anyklanylyp, lukmana özwagtynda we dogry bejergi bellemäge kömek edýär. Dogrumyň öňisyrasynda USB-i çaganyň boýnuna göbek bagynyň oralmagyny hem anyklamaga kömek edip, bu ýagdaý çaga howp salýan bolsa, dogrumy kesarewo kesimi operasiýasy bilen gutarmaga we sag çaganyň dünýä inmegini gazanmaga mümkinçilik döredýär. Bu barlag ene we çaga üçin howply bolan, çaga ýoldaşynyň öňde ýerleşme ýagdaýyny hem özwagtynda anyklap, degişli çäreleri amala aşyrmaga kömek edýändir.
Belki-de, USB-i göwrelilik döwründe belli bir derejede ýaramaz täsirini ýetirýär diýip şübhelensek hem, şu günki güne çenli onuň gönümel howplulyk derejesi alymlar tarapyndan subut edilen däldir. Bu barlagyň peýdasy bolsa dünýäniň köp lukmanlary tarapyndan ykrar edilendir.
Teswirlemeler
Her bir saglyk öýünde we hassahanalarda ultrases barlagy otaglarynyň işläp durmagy bilen barlagyň lukmançylyga önjeýli girendigine göz ýetirýärsiň. Oňat tarapy hem adamlaryň ol barlaga sarpa goýmaklary we uly ynam bildirmeklerinden ybaratdyr.
hamylalykda periyodik US barlagy töleglimi ?
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
Gyrgyzystanyň prezidenti Roza Otunbaýewa ýurduň Täjigistan hem Özbegistan bilen serhetýaka regionlaryna sapar edýär.
Ol Batgen welaýatynyň Leýlek raýonynda bolup, bu regiondaky ýagdaý bilen tanyşdy diýip, Azatlyk Radiosynyň Gyrgyz gullugy habar berýär.
Prezident Otunbaýewa iki günlik saparynyň dowamynda beýleki gyrgyz-özbek, gyrgyz-täjik serhetýaka regionlaryna hem sapar eder.
Gyrgyzystanyň serhetçileriniň serkerdebaşysy Zakir Tilenow 29-njy aprelde ýurduň parlamentinde eden çykyşynda şu ýylyň başyndan bäri ýurduň Täjigistan bilen serhetýaka regionlarynda sekiz çaknyşygyň, Özbegistan bilen serhetdeş ýerlerinde bolsa ýedi konfliktiň bolandygy barada hasabat berdi.
Olaryň köpüsiniň zorluga baryp ýetendigi habar berilýär.


text:
Pakistanyň transport kompaniýasynyň bäş sany musulman işgäri dine dil ýetirmekde aýyplanyp, suda çekildi. Bu ýagdaýa sikh dinçisiniň olaryň jedeliň üstünde öz sellesini masgaralandygyny aýdyp, eden şikaýaty sebäp bolupdyr.
Mahindar Paul Singh 1-nji maýda Faisalabaddan Multana barýan awtobusda dörän ýakalaşykdan soň polisiýa ýüzlendi.
Singh öz sellesini işgärlerden biriniň alyp ýere zyňandygyny we munuň sikhlaryň dini däplerinde masgaralamaklyga deňelýändigini aýtdy.
Singh özüniň Pakistanyň raýatydygy sebäpli, hüjümçileriň-de musulman bolmadyklary Muhammet pygambere ýa-da Gurhana dil ýetirmek aýyplamasy esasynda jogapkärçilige çekýän kanuna görä suda çekilmegini talap etdi.
Pakistanyň häkimiýetleri bu talap bilen razylaşyp, 3-nji maýda sud işini gozgadylar.
Dine dil ýetirmeklik Pakistanda ölüm jezasyny göz öňünde tutýar we örän ynjyk mesele bolup durýar.
Adam hukuklaryny goraýjy aktiwistler Pakistanyň dine dil ýetirmek baradaky kanuny ýazgarýarlar we onuň köplenç şahsy ar almak üçin ulanylýandygyny aýdýarlar.


text:
Ýokançly mollýusk
Ýokançly mollýusk (täze lat. molluscum contagiosum) – wirusly kesel bolup, deri örgüniniň ýüze çykmagy bilen häsiýetlendirilýär. Deri örgüni deriniň reňkine meňzeş, ýeke-ýekeden ýa-da topbaklaýyn ýerleşýän düwünjiklerden ybaratdyr.
Ýokançly mollýuskyň wirusy diňe näsag adamdan geçip bilýändir. Bu wirus haýwanlarda keselçilik döredýän däldir.
Bu kesel dürli ýaşly adamlarda, şol sanda çagalarda hem duş gelip bilýär. Ýokançly mollýuskyň wirusynyň ýokuşmagynyň esasy ýollary:
- jynsy gatnaşyk arkaly – keselli adam bilen jynsy gatnaşyk wagty;
- galtaşykly ýol arkaly – näsag adam bilen bilelikde, şol bir ýorgan-düşek daşlary, egin-eşikleri, süpürgiçler ulanylanda ýüze çykýar. Şunuň ýaly ýaýrama ýoly çagalar baglarynda, köpçülikleýin ulanylýan suw howdanlarynda, jemgyýetçilik hammamlarda giňden ýaýrandyr.
Maşgalanyň hem birnäçe agzasynyň birden kesellemegi mümkindir. Keseliň birinji alamatlary ýokuşmadan iki hepde soň ýüze çykýar. Ýokançly mollýuskyň esasy alamatlary aşakdakydan ybaratdyr:
- Deride agyryly örgünler ýüze çykýandyr. Örgünler uly bolmadyk, deriniň reňkinde (ýa-da gülgüne), 1-3mm. ululykda gatyja düwünjiklerden ybaratdyr. Deri örgünleri ilki ýeke-ýekeden ýerleşse-de, soň köpelip we birleşip, diametri 1,5 sm-e çenli bolan uly birikmeleri emele getirýändir. Her düwünjigiň ortasynda kiçijik çukurjyk bolýandyr. Olara basylanda, köpsanly wirus bölekleri saklaýan, ak ýag görnüşli çykyndy çykýandyr;
- Bu keselde örgünler eliň aýasy we dabandan başga, deriniň islendik ýerinde bolup biler. Uly adamlarda örgünler köplenç jyns agzalarynda, butlaryň iç ýüzünde ýerleşýändir. Çagalarda örgünler bedeniň islendik ýerinde: ýüzde, boýunda, elde, goltuklaryň aşagynda duş gelip biler;
- Bu keselde deriniň gijemegi hökmany alamat bolmasa-da, käwagtlar gijilewik ýüze çykýandyr;
- Örgünleri gaşap, şikes ýetirlende, olara ýokançlyklar düşüp biler. Bakteriýaly ýokançlyklar şol ýeriň gyzarmagyna, çişmegine, örgünli ýerde deriň iriňlemegine getirip biler;
- Kähalatlarda örgünler bejergisiz hem özbaşdak geçip gidýärler we ençeme wagt bildirmeýärler. Bedeniň kesele durnuklylyk güýçleri gowşanda (meselem, dümewden soň), wirus işjeňleşip, täze örgünleriň emele gelmegine getirýändir.
Ýokançly mollýusk howply gaýraüzülmelere getirýän däldir. Bu keselde garaşylýan gaýraüzül-melere aşakdakylar degişlidir:
- Deriniň sowuklamasyna (dermatit) getirýän bakterial ýokançlyklaryň ýüze çykmagy. Dermatitleriň bejergisinden soň, deride bildirýän tyg yzlary galyp bilýär;
- Diametri birnäçe santimetre ýetýän, örgünleriň uly birleşmesi emele gelip bilýär. Gaty seýrek duş gelip, esasan, bedeniň kesellere garşy durma ukybynyň peselmegini aňladýar. (meselem, AIDS keselli näsaglar).
Umumy barlagdan soň, ýokançly mollýuski dermatolog lukmanlary anyklaýandyr we bejerýändir.
Bu keselde örgünleriň özbaşdak häsiýetli bolany sebäpli, anyklaýyşda goşmaça usullara mätäçlik döremeýär. Aýry-aýry ýagdaýlarda başga kesellerde ýüze çykýan örgünler bilen aýyl-saýyl etmeli bolýar. (meselem, wirusly kesel bolan ýiti uçly siňňiller).
Ýokançly mollýuski bejermegiň birnäçe görnüşleri bardyr. Ol hirurgiki usul bilen aýrylanda, ýörite kýuretta guraly ulanylýar.
Örgünler aýrylyp, emele gelen ýarajyklar antiseptiki demanlar bilen (hlorgeksidin, dioksidin we başgalar) arassalanýar. Örgünleri suwuk azotyň (doňdurma ýa-da kriobejergi), lazeriň, elektrik togunyň (elektrokoagulýasiýa) kömegi bilen hem aýyrmak mümkindir.
Örgünleri aýyrmak gaty agyryly bolup, agyrsyzlandyryjy melhemler we kremler ulanylýandyr. (meselem, lidokain melhemi).
Ýokançly mollýusk keselini ýörite melhemleriň kömegi bilen hem bejerip bolýar. Bejergi üçin aldara (imikwimod) tazorak, retin-A ýaly serişdeler melhem görnüşde ulanylýar.
Aldara ýa-da retin-A deriniň örgünli ýerine günde bir gezek agşam çalynýar. Irden deri sabynly ýyly suw bilen ýuwulýar. Lukmanyň maslahatyna laýyklykda krem birnäçe hepde (16 hepdä çenli), her gün ýa-da günaşa ulanylýar.
Çagalarda ýokançly mollýuskyň bejergisi geçirlende, agyrsyz usullar saýlanyp alynýar. (meselem, kremleri ulanmak). Diňe aýry ýagdaýlarda ýerli agyrsyzlandyrma bilen hirurgiki usul ulanylyp bilner.
Ýokançly mollýuskyň bejergisini geçirmekde halk serişdeleri hem ulanylýar:
- Örgünlere sarymsagyň şiresini günüň dowamynda, her 4-5 sagatdan çalmak maslahat berilýär. Bejergi bir aý dowam edýändir.
- Çistoteliň täze taýynlanan şiresi hem bejeriş häsiýete eýedir. Şiräni birnäçe hepdäniň dowamynda günde örgünlere çalmalydyr. Eger täze taýynlanan şire elýeterli bolmasa, dermanhanalarda satylýan çistoteliň spirtdäki erginini hem ulanmak bolýandyr.


text:
Owgan goşun komandiri Helmand welaýatynyň esasy etraby «Talybanyň» eline geçmegiň öň ýanynda dur diýýär.
Ady aýdylmadyk komandir BBC bilen söhbetdeşlikde Sangin etrabynyň köp böleginiň jeňçiler tarapyndan basylyp alnandygyny aýdypdyr.
Ol hökümet entek Sangin şäheriniň esasy ýerleriniň birnäçesini kontrolda saklaýar, emma ol ýerler abanyp duran howa astynda diýdi.
Komandir «Talybanyň» hökümet pozisiýalaryna gaýta-gaýta hüjüm edendigini we soňky günlerde bir topar esgeri öldürendigini hem sözüne goşdy.
Şeýle-de ol özlerine ençeme günläp goşmaça kömek gelmändigini, azygyň azalandygyny aýtdy.


text:
Şu gün Taýlandyň häkimiýetleri Demirgazyk Koreýadan ýarag alyp barýarka saklanan ýük uçarynyň pilotlarynyň tussaghanada saklanmak möhletini ýene 12 gün uzaltmak barada karar çykardylar.
Ýatladyp geçsek, ýakynda, 12-nji dekabrda «Il-76» kysymly ýük uçary ýangyç guýmak üçin Bankogyň aeroportynda gonanda, onuň içinde bikanun ýarag enjamlarynyň barlygy sebäpli, ol tussag astyna alnypdy. Bäş adamdan ybarat ekipaž agzalaryndan dördüsi Gazagystanyň raýatlary, biri bolsa Belorussiýanyň raýaty.
Pilotlaryň hemmesem öz alyp barýan ýükleriniň ýaragdygyndan habarlarynyň bolmandygyny we öz ýüklerini Şri Lanka alyp barýandyklaryny aýdýarlar.
Taýlandyň häkimiýetleri bu ýük uçarynyň içinden 35 tonna partlaýyjy maddalaryn, granatlaryň we ýer-howa kysymly kiçi raketalaryň tapylandygyny habar berýärler.


text:
Günorta Koreýanyň prokurorlary ýurtda mundan iki gün ozal gark bolan gäminiň kapitanynyň we iki ekipaž agzasynyň tussag edilmegi barada ýerli suddan karar çykarmagyny soradylar. Gürrüňi edilýän gäminiň batmagy sebäpli takmynan 270 adam ýitirim boldy.
Gäminiň kapitanynyň we iki ekipaž agzasyna takyk haýsy aýyplamalaryň ýöňkelýändigi barada henize çenli jikme-jik maglumat berilmeýär. 16-njy aprelde Günorta Koreýanyň günorta-günbatar kenarynda batan gämide azyndan 28 adamyň ölendigi tassyklanyldy. Resmiler 179 adamyň hem halas edilendigini habar berýärler.
Gürrüňi edilýän gämidäki ýolagçylaryň aglabasy ýokary synp mekdep okuwçylarydy. Sülçiler wakanyň bolan pursady kapitanyň bolmaly ýerinde däldigini, ýagny gäminiň bortunda bolmandygyny habar berdiler.


text:
Çarşenbe güni Türkmenistanyň prezidenti G. Berdimuhamedow Birleşen Ştatlaryň Döwlet sekretarynyň Günorta we Merkezi Aziýa boýunça kömekçisi Robert Bleýk bilen Aşgabatda gepleşik geçirdi.
Resmi metbugat bu gepleşikleriň dowamynda ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň möhüm ugurlarynyň ýagdaýy we perspektiwalary boýunça pikir alşylandygyny habar berýär.
Maglumata görä, duşuşygyň dowamynda garalan meseleleriň biri-de geljek ýylyň fewralynda Türkmenistanda geçirilmeli nobatdaky prezidentlik saýlawlary bilen bagly bolupdyr.
Robert Bleýk bu möhüm jemgyýetçilik-syýasy çäräniň “Türkmenistanyň demokratiýa, syýasy we sosýal-ykdysady pudaklarynda amala aşyran reformalarynda gazanylan üstünlikleri äşgär etmegi üçin gowy mümkinçilik boljakdygyny” hem belläpdir.