text:
“Yrak we Lewant yslam döwleti” (YLYD) özüniň eýelän teritoriýasynda yslam döwletini gurandyklaryny resmi ýagdaýda yglan etdiler.
Şeýle-de bu topar özüniňň “gurduk” diýýän döwletiniň adyny gysgaça “Yslam döwleti” diýip atlandyrandyklaryny we toparyň lideri Ebu Bekir al-Bagdadynyň “halyf” saýlanandygyny mälim etdi. Täze gurlan Yslam döwleti dünýäde ýaşaýan ähli musulmanlary, şol sanda öz garşydaşlaryny özlerine (Yslam döwletine) wepalylyk kasamyny içmäge çagyrdy.
Yslamçylar uzak wagtdan bäri Orta Gündogarda, Demirgazyk Afrikada we 1400 ýylyň dowamynda yslam dini nirelere ýaýran bolsa şol ýyrtlarda yslam döwletini gurmagyň arzuwy bilen ýaşaýardy.
Halyfat näme?
“Halyfat” arap sözi bolup bu "halyfyň gol astyndaky hökümet" diýen manyny berýär. Yslam dininiň düýbüni tutujy Muhammet pygamberiň 7-nji asyrda dünýäden ötmegi bilen ilkinji halyfat, ýagny yslam döwleti guruýar.
“Halyf” sözi arap dilinde Muhammediň “mirasdüşeri” ýa-da “yzyny dowam etdirijisi” diýen manylary berýär. Halyf, yslam döwletiniň ýokary dini we syýasy lideridir. Şol bir wagtyň özünde “halyf” tutuş dünýäde ýaşaýan ähli musulmanlaryň ruhy lideri hem hasaplnaýar. Köplenç ýokary lidere “Emir el-Muminin” ýagny “Ynanýanlaryň baştutany” hem diýilýär.
Halyfat haçan başlandy we haýsy senede soňlandy?
Ilkinji gurlan halyfat, ýagny Raşidun halyfaty Muhammet pygamberiň aradan çykmagyndan soňra, ýagny 632-nji 661-nji ýyllar aralygynda bina edilýär. Sünni musulmançylykda Raşidun halyfat diýlip dört çaryýarlaryň musulmanlara baştutanlyk eden döwürlerine diýilýär. Raşidun diýmeklik “dogry ýola düşenler” diýmeklikdir. Dört çaryýarlar: Ebubekr, Omar, Osman we Aly.
Dört çaryýarlardan soňky döwürde dürli dinastiýalar tarapyndan halyfatlar guruldy. Mysal üçin, Ümeýýeler (661-750) ýa-da Abbasylar (750-1258) olardan käbirleridir. Mongol çozuşlaryndan soň halyfat düşünjesi ejizläp başlaýar. Şondan soňra, ýagny 1453-nji ýyldan 1923-nji ýyla çenli Osman imperiýasy öz halyfatlygyny yglan edýär. 1924-nji ýylda Türkiýe respublikasynyň ilkinji prezidenti Mustafa Kemal Atatürk halyfatçylygyň soňuna çykýar.
Şondan soňra halyfat döwletini gurmak ugrunda dürli döwletler tarapyndan käbir işler alynyp barylan hem bolsa bu ýagdaý musulman liderleriň öz aralaryndaky oňşuksyzlyk sebäpli oňyn netije bemeýär.
“Halyf” ady jedellimi?
Londonda ýerleşýän “King’s” kollejiniň yslam dini boýunça mugallymy Dr. Karul Kersten halyfat düşünjesi şaýylaryň däl-de sünnileriň arzuw edýän syýasy döwlet dolandyryş modelidir diýýär.
Şaýylar Muhammet pygamberiň mirasdüşeri onuň maşgala agzalaryndan biri bolmaly diýip hasaplaýarlar. Şonuň üçinem olar Muhammet pygamberiň dogan oglany we şol bir wagtyň özünde onuň giýewisi Aly, Muhammediň hakyky mirasdüşeridir diýýärler.
Ýöne sünni ynanjyna görä baştutanlyk saýlaw ýoly bilen amala aşyrylýar. Bu diýmeklik Alynyň birinji däl-de Ebubekrden, Omardan we Osmandan soň dördünji halyfa bolandygy diýmeklikdir.
Kersten bu barada şeýle diýýär: “Ala uýýanlar ony halyf däl-de Ymam diýip atlandyrýarlar. Şondan soňra şaýylarda halyflyk däl-de ymamlyk däbi dowam etdirilýär”
Ýöne taryhda sünniler öz aralarynda hem halyfat düşünjesi boýunça biri-birlerine basdaşlyk edýärdiler. Müsür we Ispaniýada gurlan yslam döwletleri muňa mysal bolup biler.
YLYD-yň özüni “halyfat” yglan etmeginiň nähili ähmiýeti bar?
Köpsanly bilermenleriň aýtmaklaryna görä YLYD-yň halyfat yglan etmegi olayň Yrakda basyp alan ýerlerinidäki öz pozisiýalaryny kanuny we dogry pozisiýa hökmünde adamlara kabul etdirmäge synanşyk meýlidir diýilýär.
Kersten YLYD öz “hakyky we dogruçyl yslamçy syýasy alternatiwalary” bilen Orta Gündogaryň häzirki serhetlerini kyn ýagdaýa salar diýýär.
Ol: “YLYD halyfat yglan etmek bilen öz eýelän teritoriýalarynda häzirki wagtda halkara döwlet dolandyryş sistemalaryna bagly ýöredilýän “milli döwlet” strukturalaryna bäs gelýän özbaşdak syýasy gözegçiligi güýçlendirmek isleýärler” diýýär.
Kersten “Jarnamanyň mukaddes remezan aýyna dogry getirilmegi tötänleýin däl, sebäbi musulmanlar bu aýda dine we dini duýgulara has çynlakaý çemeleşýärler” diýip öz sözleriniň üstüni ýetirýär.
Orta Gündogarda YLYD-yň halyfatçylygyny köpçülik kabul etmez diýip çak edilýär.
Ekstremist toparyň halyfat yglan etmegi halkara jyhadçy hereketlere, aýratynam Al-Kaýdanyň gelejegine içgin täsir eder diýilýär. Ýeri gelende aýtsak Siriýada dörän oňşuksyzlyk sebäpli Al-Kaýda bilen YLYD-yň arasyna tow düşüpdi.
Al-Kaýda topary uzak wagtlap halkara jyhadçy hereketlerde täsirli çykyş etdi. Ýöne YLYD Siriýada we Yrakda bellärlikli teritoriýalary basyp aldy. Al-Kaýda Orta Gündogarda bu derejede giň teritoriýany ele geçirip bilmedi.
Kersten YLYD-yň halyfat yglan etmegi aýlagdaky käbir arap döwletilerine, aýratynam Saud Arabystana täsir eder diýýär.
“Saud Arabystan şu wagta çenli YLYD ýaly toparlary goldan hem bolsa ol YLYD-yň halyfatçylygyny kabul etmez. Sebäbi Saud Arabystanyň patyşasy onsuzam özüne [Mekke we Medinedäki] iki mukaddes metjidiň Sakçysy diýen ady dakypdy. Aslynda munuň özi belli bir derejede “halyf” sözüne alternatiwa hökmünde kabul edilýär”.


c: text/html

text:
Saud Arabystanyndaky Söwda sergisinde Türkmenstanyň sergi bölümi görkezildi
Saud Arabystany Patyşalygynyň Er-Riýad şäherinde geçirilýän Yslam Hyzmatdşalyk Guramasyna agza ýurtlaryň 15-nji söwda-sergisiniň çäklerinde Türkmenistanyň önümleriniň sergisi açyldy, bu çäre şu hepdede birnäçe günüň dowamynda ýaýbaňlandyrylar. Ýurdumyzyň eksport harytlarynyň sergisi döwlet baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygy boýunça ýurdumyzyň Söwda-senagat edarasy tarapyndan degişli ministrlikler hem-de pudak edaralary, şeýle hem Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesi bilen bilelikde guraldy.
Mälim bolşy ýaly, maý aýynyň başynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň Saudy Arabystany Patyşalygyna bolan resmi saparynyň barşynda ýokary derejedäki ikitaraplaýyn gepleşiklerde dürli ugurlar boýunça türkmen-saud hyzmatdaşlygyny ösdürmek üçin giň mümkinçilikleriň bardygy bellenildi. Şeýle hem geljekki hyzmatdaşlaryň – döwlet, şeýle hem hususy düzümleriň arasynda ýakyn işewürlik gatnaşyklarynyň ýola goýulmagyna ýardam berýän duşuşyklaryň hem-de işewürler maslahatlarynyň geçirilmeginiň maksada laýyk boljakdygy nygtaldy. Şunuň bilen baglylykda eksport-import kuwwatlyklaryny artdyrmak, özara haryt dolanyşygyny ösdürmek we ykdysady gatnaşyklary pugtalandyrmak maksady bilen döwlet Baştutanymyz Er-Riýad şäherinde guraljak sergä gatnaşyp, ýurdumyzda öndürilýän önümleri görkezmek üçin ýurdumyzyň wekiliýetiniň iberiljekdigini aýdypdy.
Sergide görkezilýän Türkmenistanyň önümleri bu ýere gelýän köpsanly adamlara ýurdumyzda dürli ulgamlarda gazanylýan ägirt uly üstünlikler barada düşünje almaga mümkinçilik berýär. Şeýle üstünlikler önümçiligiň döwrebaplaşdyrylmagyna, ýokary tehnologiýaly senagata, gaýtadan işleýän pudaklaryň häzirkizaman düzümlerine daýanýar, munuň özi dünýä bazarynda bäsdeşlige ukyply önümleriň giň görnüşlerini öndürmäge ýardam berýär.
Sergä şeýle hem türkmen telekeçileriniň gatnaşýandygy ýurdumyzda kiçi we orta telekeçiligiň ösdürilmegi üçin ähli amatly şertleriň döredilendigine şaýatlyk edýär. Munuň özi salgyt ulgamynyň kämilleşdirilmegi, eksport-import amallarynyň geçirilmeginiň ýönekeýleşdirilmegi, ýeňillikli salgytlar we karzlaşdyrmak syýasaty bilen şertlendirilendir.
Şeýle amatly ýagdaýyň döredilmegi hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen hususy bölegi işjeň ösdürmek maksadynda amala aşyrylýan iri möçberli döwlet maksatnamalarynyň üstünlikli durmuşa geçirilmegine, içerki bazary öz ýurdumyzda öndürilýän ýokary hilli harytlar bilen üpjün etmäge, eksporta iberilýän önümleriň möçberlerini artdyrmaga, milli ykdysadyýetimizde ýurdumyzyň işewürleriniň ornuny ýokarlandyrmaga ýardam berýär.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Eger orus matematikler Ashgabatda galan bolsalardylar (1941-1945)
Eger orus matematikler galan bolsadylar urush wagtynda (1941-1945) onda Turkmenistanyn hazir belki in bilimde onde duryan dowletlerin arasynda bolardy.
Urush wagtynda, alymlary Ashgabada gechiren ekenler, kopusini. (evakuatsiya edipdirler)
Olar Ashgabadyn haysy bir matematiki universitetini achypdyrlar yone son urush...
Bu name?
Bu name sizin pikirinizche?
Talyplar.com - iň tiz açylýan türkmençe saýt
hormatly talyplar,
gijämizi gündiz edip siziň şu saýty arkaýyn ulanmagyňyzyň aladasy bilen birnäçe günden bäri. edil häzir saýtyň tizligi üçin käbir işleri edip gutardyk. şu wagt saýt sahypalary RFC 2616-de bar bolan ýazylan zatlary gysyp (compress) edip goýberilýär.
Ýagny 30KB-lik açylyş sahypasyny şu wagt siz 5KB alý...
Şemal barada video
Şemal şemal name? ol janly zat my? ine bu videoda şemalyn obrazyny görkezipdirler.
Surat reňkleme ýaryşy - I Tapgyr
Salam talyplar!
Ähliňizi ýaryşa gatnaşmaga çagyrýaryn! Bu ýaryşda ähli kişä bir surat berilýär. Ol surat reňksiz. Indi biz şol suraty kompýuterdaky programmalaryň kömegi bilen (meselem: Paint, Photoshop...) özümiz reňklemeli. Kimiňkiniň reňkleri has owadan we şol surata ylaýyk bolan bolsa şol agzany ýeňiji diýip hasaplaýarys we baýrak beril...
Chagalykdan yatlamalar...
chagalygym turkmenistanyn SSSR-in ichindaki vagta gabat gelya.sssr dargan dovrunde 11 yashymdadym,son ekonomiki krizis bolup,mashgalamyzda finans kynchylyklar sebaplimi,bilmedim,tiz ulaldym;
chagalyk dovrumin zatlary:3 kopuklik gazly suvlar,ichi tokga-tokga buzly buzgaymaklar,birinji may paradlary,mekdep kanikullarynda gidyan pionerl...
Muňa näme diýersiňiz?
Bu maşyna näme diýersiňiz? Maşynyň özüne? Nomerna? Sypatyna? Eýesine? Tekerlerine aýtjak goýjak zadyňyz barmy? Aýdyber mikrafon seň eliňde...
Forum- blog tapawudy
blog bolanda forumdan nahili duypli tapawudy bar? bilshime gora forum aslynda chate menzeshrak, blog bolsa has kop makala yaly yazgylara yakyn zat. ya yalnysh bilyanmi? shular hakda aydaysanyz..
Okuz
bir gole ullakan okuz bolupdir diyya, onson oban gyzlary koceden gecse utanan bolup, yashulilar gecse \'salowma\' diip, yashulilar bilen selalige turup, obada biri yogalsa otuny iyman ..
ehh pahyr nurishka(
Arassaçylygyň syry näme?
Men durmuşumda bir zady hiç oňaryp bilemok. 2 ýyldan bäri ýa ýeke ýaşadym ýa-da 2 kişi bolup. İkimizem erkek elbetde. Ýöne bir hili hiç haçan doly ýaşaýan ýerimi arassa we düzgünje tutup bilemok. Hemişe arassalaýan we indi bulaşdyrjak däl diýsemem başda oturýan stolymdan başlap dargap başlaýa. 2-3 günüň içinde aşhana darma-dagyn bolýa we aňry bäri...
Bile goshgy yazalyn we son olary nesir edelik!!!
Bile bolup goshgy yazmagy yatdan chykarmaly!
Indi hachan shahyr.com yasalmagyny gutarjakdygyny men bilemok shonun uchin indi hachan shahyr. com tayyar bolar diyip garashyp oturmaly dal. Sebabi sayta yasamak ol 2 gezek 2 = 4 dal ekeni :)
1) Goshgy bile bolup yazyas
2) Kimde wagty bar bolsa onda butin gosh...
Geljekdäki batarey şekli
batarey.
Şu surat sizin pikrinizçe namani anladyar?
Salam talyplar. Şu surat sizin pikrinizçe namani anladyar. Şu surata seredende name pikirlenyaniz?
Günäňi ýuwmak
Nasreddiniň aýaly diýseň görmeksiz eken.
bir gün agşamara ol uzak wagtlap aýalynyň
ýüzüne seredipdir Sen, name, maňa beýle
kän seretdiň diýip. aýaly ondan sorapdyr
şu gün men bir owadan aýala uzak wagtlap
seretdim gözümi aýyrjak bolsamam hiç aýryp
bilmedim Indi şol e...
Tehnologiyanyn ösmegi
yaponlaryn kompaniyası 2015çykarjak kompyuteri.
ýene döwlet saýty ýene rus dilinde
oilgas.gov.tm täze açylan sahypa. biziň hökümede men haýran. halk referandum bilen konstitutsiýa türkmenistan garaşsyz döwlet we döwletiň resmi dili türkmen dili diýip goýýar, daşary bolsa biz orsýediň koloniýasy imeji berilýär! döwlet saýty rus dilinde açylsa meniň kelläme depýär.
çep aýagym täretsiz
Ependi täret kylanda bir aýagyna suw yetmändir.Onsoň ol ýeke aýakda durup
namaz okamaga başlapdyr. Ependi, bu näme
etdigiň diýip ondan sorapdyrlar.
çep aýagym täretsiz diýip, ol jogap
gaýtarypdyr.
Döwlet sylaglary, orden
Mälim bolşy ýaly, Özbegistanyň Prezidentiniň Aşgabatda bolmagynyň birinji güni şanly wakalaryň ikisi — Özbegistan Respublikasynyň Prezidenti Yslam Karimowa Türkmenistanyň «Hormatly il ýaşulusy» diýen hormatly adyň dakylmagy we Gurbanguly Berdimuhamedowa Özbegistan Respublikasynyň «Buýuk hyzmatlary uçun» diýen ordeniň gowşurylmagy bilen şöhr...
Dunyadaki adalatsyzlyklar...
Youtubde gozum dushdi shu video-ga;
Movzugyn adyny adalatsyzlyk diyip yazdym,yone adalatsyzlygam dal bu,\\\\\\\\\\\\\\\"UJAS\\\\\\\\\\\\\\\" diyyalera ruslar,ine shol.Hayvanlar diyesim gelya,yone hayvanam gaty gorer ony shu adamlara deneshdiryanim uchin.
nirde bolup gechenini bilemok,kurdustan diyip eshitdim,bir ayal mashgalany erkekl...
Ahlak polisi gerekmi?
Eýran, Söwüt Arabystan ýaly ýerlerde \"ahlak polisi\" diýip ýörite döwletiň polissiýa hyzmaty bar. Bular esasan adamlaryň şol ýurduň düşünjesine görä geýimine, edýän zatlaryna seredýärler. Eger bellenen kanunlardan daşary çykylsa jezalandyrmak bilen bolýarlar.
Siziň pikriňize görä \"ahlak polisi\" diýilýän zat gerekmi?


text:
Umumy maglumat
Brest şäheriniň Puşkin adyndaky döwlet uniwersitety Beýik Watançylyk Ýeňişi bilen ýaşdaşdyr.
1945-njy ýylda BSSR-nyň Halk Komissarlaryň Sowety bilen mugallymçylyk institutyny döretmek baradaky karary amala aşyrylýar. 1949-njy ýylda instituta Puşkin ady berilýär, 1950-njy ýylda SSSR-yň Kabinet Ministleri bilen Brest şäherinde Döwlet mugallymçylyk institutyny açýarlar, 1995-njy yylda instutut uniwersitet bolýar, 1999-njy yylda uniwersiteta Puşkin ady berilýär.
Uniwersitet statusyny almak bilen okuwda, ylymda, terbiýeçilik işlerinde ýokary hilli özgerişlikler boldy. 2010-njy ýylda BrGU-nyň 65 ýaşy doldy. Hazirki wagtda Brest şäheriniň Puşkin adyndaky döwlet uniwersitety – Brest welaýatynyň ýokary okuw jaýy bolan, Polesýanyň günbatarynyň ylmy-barlaglarynyň we medeni ýaşaýşynyň merkezi. Uniwersitetyn öz gimny, baýdagy we nyşany bar.
2002-nji ýylyň 5-njy noýabrynda Belarus Respublikasynyň Bilim Ministrliginiň buýrugy bilen Brest şäheriniň Puşkin adyndaky döwlet uniwersitetyna taryhy ylymlarynyň doktory, professor Çesnowskiý Meçislaw Edwardowiç rektor wezipesine bellenildi.
Uniwersitet 3 sany okuw jaýyny,4 sany umumy yaşaýyş jaýyny, sport we suw toplumy, kitaphana, biologiýa muzeýi, dünýä halklaryny öwreniş muzeýi, gözleg-agtaryş muzeýi, Brest welaýatynyň taryhy medeni fizika muzeýi, gyşky bagy we dyngysyz ösuş bagy, agrobiologik ylym we sport-saglyk esasyny oz içine alýar. Uniwesitetyň hemme fakultet bölümlerinde mediamerkezleri we interneda mümkinçilikler berilýär.
2005-njy ýyldan bäri analiz etmage ukyply bolan habarlar we täze ösüşler, halkara döwletleriň gatnaşygy, söwda merkezi, syýasat bölümi “Uniwertur” we ş.m. bölümleri işläp gelýär.
Okuw işleri
Uniwersitetda häzirki wagtyň tapgyrynda köp ugurly we köp derejeli hünari taýýarlaýyş ösuşleri mahsusdyr: uniwersitetdan öňürti taýýarlaýyş mümkinçiliklerini geçmek bolar; ýokary bilimini 9 ugurlarynda almak bolar: “Pedagogika”, “Gumanitar ylymlar”, “Tebigat ylymlary”, “Gorama sosialy”, “Hukuk kommunikasiýasy. Ykdysady dolandyryş. Ykdysadyýet we önümçilik gurama”, “Ekologiýa ylymlary”, ”Enjam tilsimaty”, ”Medeni fizika syýasaty we myhmansöýüjilik” ,” Jemgyýetçilik iýmiti. Ýaşaýyş taydan hyzmat etme”; okuwy magistraturada we aspiranturada dowam etmek; hünari kamilleşdirmek; diplom bilimini alanyňdan soňra institutda hünariňi has ýokarlandyrmak we bilimiňi artdyrmak. Häzirki zaman bilimler hyzmatynyň talabyny nazara alanyňdan son uniwersitet yzygiderli täze ugurlary açýar. Amala aşyryş tejribelerinden baş çykarmak nukdaýnazary bilen guramalara, edaralara ökde hünärmenleri taýýarlamagy bilen, yagny uniwersitet işgärleri taýýarlaýar, 36 sany kadrlaryň filialy döredilendir.
Uniwersitetiň düzüminde 11 sany fakultet bar: filologiýa, psiholog-pedagogika, sosial-pedagogika, daşary ýurt dilleri fakultety, beden-terbiýe fakultety, geografiýa, biologiýa, fizika-matematika, taryh, ýuridik fakultety, ýokary okuwdan öňürti taýýarlaýyş fakultety. Pinsk kolledji uniwersitetyň aýry bölegi hasaplanylýar.
Uniwersitetda gündüzki we gaýybana görnüşinde on müňe golaý talyplar okaýarlar. Uniwersitetyň kafedralarynda alty yüzden gowrak mugallymlar , şolaryň içinde 19-sy ylym doktorlar, 19-sy professorlar, 242-si ylym namzatlary, 224-si dosentlar işleýärler.
23 talybyň ýokary görkezijileri gazanmak bilen ýagny, gumanitariýany öwrenmek, tebigy-ylymlar sapaklary, sportda, döredijilik işi, uniwersitetyň ady agzalan stipendiýatlary hasaplanylýar. 2008 ýyldan 2010 ýyla çenli döwürlerde stipendiýanyň eýeleri ýörüte Belarus Respublikasynyň Prezidentynyň öz gaznasyndan ýörüte ökde okaýanlary goldamagy bilen we şolaryň içinden alty sanysy saýlandy. Şeýle hem talyplar Brest oblispolkomynyň, welaýat we merkezi komitetlarynyň, uniwersitetyň ilkinji guramasynyň Belarus profsoýuz işgärleriniň bilimi we ylymlary stipendiýasyny alýarlar.
Ylmy ýörelgeleri
Uniwersitetyň kollektiwy giň tassyklama bilen Belarus Respublikasynda we onuň çäginde ylmy-pedagogikasyny öz içine alýar: filologik (N.I. Mişençyka, Z.P.Melnikowa professorlar yň ýolbaşçylyk etmegi), fizik (W.A.Pletýuhowa, A.F.Rawinsk professorlaryň ýolbaşçylyk etmegi ),pedagogik (A.N.Sender, M.P.Osipow professorlaryň ýolbaşçylyk etmegi). Bularyň hemmesi we galan kollektiwyň awtorlary özleriniň birgiden ylmy derňewleriniň meselesi,hazirki döwir bilimi we terbiýesi bilen mälimdirler we talyplar we mekdep okuwçylary üçin okuw ýygyndylaryny taýýarlaýarlar we çykarýarlar ( maksatnamalar, kitaplar, gollanmalar we başgalar).
Uniwersitet pedagogikanyň mirasyna hormat goýýar, onuň ilkinji professorlary bolan- Wladimir Kolesnik we Stepan Kondraten: W.Kolesnigyň adyny göterýän merkezde belli ylmy maslahatlar geçirilýär, ylmy taýdan magaryflar işleýärler. BrGU-da döwletşertnamasyny ýerine ýetirmek temasy boýunça esaslar we barlaglar işlerinde gözlegler geçirilýär. Bilim Ministrliginyň temasynyň döwletmaksatnamalaryndan ylmy ösüşiň gidişi Gazna maksatnamasy boýunça esasy gözlegler amala aşyrylýar. Ylmy barlaglary takmynan 40-dan gowrak düýpli we tejribeli ähmiýetli temalardan dolandyrylýar, ylmy işler Gazna maksatnamasynyň esasy gözlegleri, Döwlet komitetynyň döwlet maksatnamasynyň ylymlar, tehnologiýa we Bilim ministrliginiň temalary we başgalaň esasynda amala aşyrylýar. Ylmy-barlaglar işine talyplar işeňňir gatnaşýarlar: fakultetlarda ýüzden gowrak ylmy-barlaglar toparlary we gurnaklary işleýär, talyplaň bäş ýüzden kopüsi özbaşdak ylmy işleri bilen gyzyklanýarlar; her ýyl maslahat maglumatlarynda, ýygyndylarynda, žurnallarynda bäş ýüzden gowrak talyplaryň işleri çap edilýär, her ýylda kyrkdan gowrak talyplaryň ylmy-işleri Respublikanyň bäsleşigine gatnaşdyrmak üçin ugradylýar we awtorlar öz işlerinde çak bilen üçünji ýeriň eýeleri bolýarlar. Soňky ýyllarda talyplaryň sany okuwdan daşary ylmy-barlag işleriniň her dürli görnüşleri köpelip başlady we 2010-njy ýylda üç müňden gowrak adamdan düzüldi. 80 sany talyplaryň ylmy-barlag toparlaryny we gurnaklaryny, üç sanybarlaglar laboratoriýasyny öz içine alýar. Her ýylda uniwersitetda şeýle hem talyplaryň, halkara döwletiň, respublikanyň, ýokary okuwyň we uniwersitetiň derejesinde 100-den gowrak ylmy maslahatlary geçirilýär. Uniwersitetiň özüniň neşirýat çaphanasy bolmak bilen, ýagny mugallymlara we talyplara kitaplary, okuw esbaplaryny, monografiýany, ylmy işleriniň ýygyndylaryny çap etmäge rugsat berýär. Gündelik ylmy-nazaryýet žurnal “ Brest uniwersitetynyň habary”, ylmy işleriniň ýygyndysy “ A.S.Puşkinyň adyny göterýän BrDU-nyň alymlarynyň ýazgylary”, “ Берасцейскi унiверсiтэт” gazety çap edilýär.Uniwersitetyň kitaphanasy kitaplaryň segsen müňe golaý nusgasyny, şonuň bilen bilelikde kitaphananyň elektron katalogyny öz içine alýar.
Hyzmatdaşlyk
Biziň uniwersitetimiz Belarussiýanyň serhedinden hyzmatdaşlyk arkaly mugallymlary we talyplary çalyşmagy, arkalaşykly ylmy çäreleri, medeni çäresi bilen daş we ýakyn daşary ýurduň has golaý okuw jaýy bilen bellidir: Waýngartenda ýokary mugallymçylyk mekdebi (Germaniýa), Kroispingende ýokary mugallymçylyk mekdebi (Şweýsariya), Polşanyň okuw jaýlary, Smolenskiniň döwlet mugallymçylyk uniwersitety we Býýanskiý döwlet uniwersitety (Russiýa Federasiýasy), welaýat uniwersitety Sýagan we professional instituty Huh-Hatos (Hytaý), Lewensk katolik uniwersitety (Belgiýa), Budapeşt uniwersitety (Wengriýa), “Rus dünýäsi” fondy. Halkara döwletleriň hyzmatdaşlygy arkaly hünärmenleriň ýokary hilli taýýarlyklaryndan durmuşa geçirilýär, uniwersitetyň talyplary daşary ýurtlarynda stažirowka geçmäge mümkinçilik alyp bilýärler. Uniwersitetda iki ýüzden-de köp daşary ýurt, ýagny Türkmenistanyň, Hytaýyň, Slowakiýanyň, Germaniýanyň, Polşanyň, Russiýanyň we Ukrainanyň raýatlary bilim alýarlar. 54 sany daşary ýurt okuw jaýlary, ylymlary, guramalary, maýalary bilen hyzmatdaşlyk barada şertnamalar iş ýüzüne geçirilýär. Uniwersitet halkara “Erazmus Mundus” taslamasynyň amala aşyrylmagynada gatnaşýar, PROON maksatnamasynyň taslamalaryny dürli-dürlülik boýunça ýerine ýetirýär. 2009-njy ýylda professor T. Hellbrýugge “A.S.Puşkin adyndaky BrGU-nyň sylagly doktory” derejesine eýe boldy (Germaniýanyň Mýuhensk halkara akademiýasynyň öşüşini dikeltme) we M.Wan Hulle (Lewensk katolik uniwersitety, Belgiýa).
Sport we saglyk
Uniwersitet özüniň tanymal türgenlerine guwanýar - ýenil atletika boýunça Gresi-ýada bolan 18-nji Olimpiýa oýunlarynyň çempiony Ýuliýa Nesterenko we (kürekleme oýunlary boýunça bürünç baýragynyň eýesi Nataliýa Gelah. Uniwersitetyň talyplary Taýlantdaky Uniwersiade 2007-nji ýylyň XXIV bütündünýä tomusky gatnaşygyny kabul etdiler (2-nji ýeri bat alyp zuňma) Ýuliýa Leontýuk, (2-nji ýeri iki oduň arasynda galyp zyňma) Aleksandr Kozulko baýraklaryň eýeleri boldular. Uniwersitetyň bäş sany wekili Pekinde geçirilen XXIX tomusky Olimpiýa oýunlarynyň gatnaşyjylary boldular. 2009-njy ýylda D.Doroşuk dünýä çempionatynyň akrobatika ýedasynda bökmek boýunça bürünç baýragyna mynasyp boldy, S.Pawlýukowiç (ikisem beden-terbiýe fakultety) armlestlinga boýunça dünýäde birinjilik almak ugrundaky ýaryşda birinji ýeri eýeledi.Uniwersitetda talyplar üçin hemme gerekli şertler we saglyklaryny gowulandyrmak üçin goldamalar bar: saglygy gorap saklama guramalarynyň bölümi işleýär, sport toplumlary bilen dört sany zallar we suw howdany, ýigrimiden gowrak sport we bedeni-sagaldyş, ýagny “futbol boýunça mekdep ýaş arbitry”, syýahat kluby “Berestýe” bölümleri işleýär. 2006-njy ýylda uniwesitetyň basketbol topary BrGU-Sor “Wiktoriýa” guramaçysy bilen çykyş etdi. Gowy ýürelgelere uniwersitetyň adyny göterýän mugallymlaryň halkara derejesindäki ýaryşlaryň turniryň açylyşynda ýeňilatletikany zyňmak boýunça baýraga mynasyp bolan SSSR-yň trenery Ýe.Şukewiçiň, akrobatika boýunça Halkara-döwlet turnirynyň SSSR-yň at gazanan trenery W.P.Korkinyň, Kubka gandbol boýunça BSSR-yň at gazanan trenery A.P.Meşkowyň öňe sürmelerini getirmek bolar.
Ideologiýa terbiýe işi
A.S.Puşkin adyndaky BrGU-da esasy düşünjeleriň ähmiýetini durmuşa geçirmek barada ideologiýa we terbiýe işi Belarusiýa döwletiniň garaýyş ulgamynyň maz-munyny düzmek, Belarusiýanyň sosial-ykdysadyýetiniň we jemgyýetiniň ösüşiniň maksadyna we aýratynlygyna barabar bolmak. Uniwersitetda ideologiýa we terbiýe işi hemme esasy derejeleri öz içine almakdan düzülen: 1) uniwesitet (rektorat, bilim alýanlara ideologiýa we terbiýe işi boýunça koordinasion maslahaty; ýöriteleşdirilen bölümleriň düzümi- ýetginjekler bilen terbiýe-iş bölümi, sportkluby, psihologiýa gullugy; umumyuniwersitet kafedralary, jemgyýetçilik guramalary, talyp guramasynyň öz-özünden jebisleşmegi); 2) fakultet; 3) kafedra; 4) akademiýa topary; 5) özbaşdaklyk.
Uniwersitetda IWR ulgamynyň ugruny kesgitlemek bilen ideologiýa terbiýesini, raýat we watançylyk terbiýesini, ahlaky we estetiki terbiýesini, medeniýetiň howpsyz işeňňirligini we sagdyn ýaşaýyş obrazyny döretmegi, zähmet we professional terbiýesini, medeni terbiýede şahsyýetiň öz-özüni aňlamaklygy we öz-özüni regulirlemegini, maşgala terbiýesini, sosial-pedagogik we psihologik alyp barmalaryny, monitoriň we IWR ýagdaýynyň barlagyny, analogik işini öz içine alýar. Hukuk we syýasat medeniýetiniň maksady bilen gelejekki hünärmenlere jemgyýetçilik we syýatçylyk işleri bilen Respublika Belarussiýanyň milli ýygnagynda palata deputatlarynyň wekilleri bilen, welaýatlaryň, şäherleriň, hukukgoraýjy işgärleri bilen duşuşyklar geçirilýär. Belarussiýa Respublikasynyň içerki we daşarky döwlet syýasaty nyň aydyň etmegi- uniwersitetde IWR guramasynyň wajyp ugry bolup durýar. A.S.Puşkin adyndaky BrGU-da bilim alýanlaryň we işleýänleriň möhüm habar serhedinde Belarussiýanyň häzirki zaman jemgyýetçilik-syýasy we sosial-ykdysadyýeti- niň ösüşleriniň gidişi uniwersitetde umumy günleriniň maglumatlary geçirilýär. Gu- ramanyň bu işi üçin informasionna - propaganda toparlary hereket edýär. Uniwersitetyň fakultetlarynyň ýolbaşçylyk etmeginde talyplar bilen duşuşyk adaty däp bo-lup galdy. Uniwersitetdäki bilim alýanlar jemgyýetçilik-syýasy, medeniýetli - köpçülikleýin, şäheriň, welaýatyň we respublikanyň derejelerinde bedenterbiýe - saglygy goraýyş çärelerinde işeňňirlikli gatnaşýarlar. A.S.Puşkin adyndaky BrGU - da IWR-nyň esasy ähmiýeti däp-dessuryň gorap saklanylmagyna we artdyrylmagyna berilýär. Şu maksat bilen uniwersitetde köp sanly çäreleriň her hili görnüşi geçiril ýär: birinji synp talyplary üçin dabaraly nyzam; talyp diýen hormatly at berme; uniwersitet güni; “Özüňe ynan!” bäsleşigi (ýylyň talyby diýen at bilen); meýletin esgerleriň slýoty; “Talyp bahary” atly talyplaryň döredijilik festiwaly; syýasat slýoty; dabaraly sport nyzamy; talyp toparlarynyň slýoty; goşgy bäsleşiginiň açylyşy “Таямнiцы слова i думкi” ; “Söz ussady” atly dilewarlyk bäsleşiginiň açylyşy; uçurymlar üçin “iň soňky jaň” dabaraly çäresi we ýene - de başgalar. Uniwersitetde 20-den gowrak medeniöý birleşiginiň, çeper höwesjeňler topary: “Gaudeanus” atly halk kamera hory (ýolbaşçy - N.I.Trofimuk), halk teatr studiýasy ( ýolbaşçy-P.D. Bekiş), halk talyp hory ( ýolbaşçy - A.P.Grinýak), “Täze zemin” atly halk aýdym ansambly (ýolbaşçysy L.I.Borsuk), “Basgançaklar “ atly estrada aýdym studiýasy, erkek adamlaryň “Mrýora” aýdym topary; akkordiýonçylaryň “Şadyýan” ansambly we ýene - de köp çeper döredijilikli kollektiwlery işleýär. Köp ýyllyk taryhy bolan Liga KWN (ýolbaşçysy - B.L.Şkabaro).
A.S.Puşkin adyndaky Brest döwlet uniwersitety özüniň on alty ýyllyk taryhy hukugynda bilim, ylym we medeni durmuş sebitinyň merkezi boldy.
A.S.Puşkin adyndaky Brest döwlet uniwersitety okuwa çagyrýar!


text:
Daşoguzda pagta hasylyny dolup bilmedik daýhanlary prokuratura soraga çagyryp, olara garşy derňew işlerini geçirip başlady.
Azatlyk Radiosy bilen habarlaşan ýurduň demirgazyk welaýatynyň kärendeçeleri häzir hökümetiň özleriniň dolup bilmedik pagta planyny mejbury ýagdaýda töledip başlandyklaryny aýdýarlar.
Prokuraturanyň soragyndan soň, döwlete bergisi bolan kärendeçileriň işleri suda geçirilip, ol ýerde puly mejbury ýagdaýda tölemelidigi barada höküm çykarylýar; töläp bilmedik daýhanlaryň bolsa, öýündäki goşlary konfiskasiýa edilip, döwletiň haýryna geçirilýär.
Kärendeçiler pagta planyny dolup bilmändiklerine döwletiň öz üstüne alan sürüm, dökün we beýleki tehniki hyzmatlaryyň wagtynda ýa asla-da üpjün edilmändiginiň sebäp bolandygyny aýtsalar-da, olaryň bu düşündirişlerine ‘gulak asmandyrlar’.
“Bular diňe harmanda [pagta tabşyrýan] wagtyň senden habar alýarlar. Tehnika, dökün gerek wagty barmysyňam diýenoklar. Telewizorda hamana diýersiň ähli zat bilen üpjün edýän ýaly, agyzlaryny dolduryp gürleýärler. Edilýän zat ýok. Resmileriň derdinden zyýana galanymyz bir zat, indi gaýtam ýene hökümete pul tölemeli” diýip, Daşogzuň Saparmyrat Türkmenbaşy etrabynyň kärendeçileriniň biri Azatlyk Radiosyna gürrüň berdi.
Galyberse-de, welaýatyň prokuraturasy we häkimligi ýokarda beýan edilen ýagdaýlar dogrusynda Azatlyk Radiosyna nähilidir bir kommentariýa ýa düşündiriş bermekden ýüz öwürdi.
Ýeri gelende bellesek, geçen ýyl türkmen daýhanlarynyň ýurduň harmanyna 1 million 50 müň tonnadan gowrak pagta tabşyryp, şertnamalaýyn borçnamalaryny ýerine ýetirendigi yglan edilipdi.
Şol bir wagtyň özünde, Azatlyk Radiosy bilen habarlaşan pagtaçy daýhanlaryň ýurtda pagta planynyň dolanyna şübheli garaýandyklaryny aýdypdylar. Prezidenti Gurbanguly Bedimuhamedowyň özi-de “şertnamalaýyn borçnamalar ýerine ýetirildi” diýlenden soňra, geçen ýylyň aýagynda pagta hasylynyň azlygyndan we pagta ýygymynyň haýallygyndan nägile bolupdy. Emma ol munuň sebäplerini aýdyňlaşdyrman, diňe ýerli ýolbaşçylara käýinç bermek we häkimleri wezipesinden boşatmak bilen çäklendi.
Azatlyk Radiosy bilen habarlaşan daýhanlar muňa hökümetiň öz üstüne alan borçnamalaryny ýerine ýetirmeýändiginiň sebäp bolýandygyny aýtdylar.
Galyberse-de, ýerli synçylaryň köpüsi Türkmenistanda ýokardan berilýän pagta planynyň doldurylmazlygynyň esasan daýhanlaryň iş we gazanç şertleri bilen baglydygyny, mejbury zähmet şertlerinde ýokary hasyl almagyň mümkin däldigini öňe sürýärler.
Şol bir wagtda, halkara hukuk toparlary, şol sanda “Cotton Campaign”Türkmenistanda gowaça meýdanlarynda çagalaryň, mugallymlaryň, saglyk işgärleriniň we beýlekileriň mejbury işledilmegi ýaly faktlara uly alada bildirip gelýär. Bu ýagdaýlaryň fonunda dünýäniň belli, şol sanda H&M, IKEA ýaly söwda markalary türkmen pagtasyndan ýüz öwrüpdiler.
Bu aralykda, resmi metbugatda ýurtda obasenagat toplumyny özgertmek, ony dünýä bazarynda ýokary girdejili, bäsdeşlige ukyply pudaga öwürmek boýunça ägirt uly işleriň alnyp barylýandygy, şeýle-de daýhanlaryň öndürijilikli zähmeti, bol hasyl ýetişdirmekleri we doly derejeli durmuş ugrunda ähli zerur şertleriň döredilýändigi aýdylýar.


text:
Haýsy dine ynanmaly…
Gadyrly ildeşler, käbir ildeşlerimiz şeýle düşünjelere eýerýärler, ýagny “Hudaý hristiany, yahudiyni we hudaýsyzy hem Islama çagyrýar we Isa Mesihe uýýanlary hem kapyrlar bilen bir kategoriýada goýýarlar”, elbetde bu Kuranyň taglymatydyr, emma şol Kuranda hem eger meniň diýýänlerime düşünmeseňiz baryp Kitaplara ynanýanlardan maslahat soraň diýen ýeri hem bar dälmi eýsem? Degmäň goý olar Öz Kitaplaryna esaslanyp hereket etsinler diýen ýeri hem barmyka diýýärin, eger şeýle aýatlar bar bolsa onda Kuran öz-özüne gapma garşy gelmeýärmi?!
Hudaýyň bardygyny logiki, filosofiki we ylmy taýdan hem çemeleşip subut edýänler bar. Elbetde Birhudaýlyga uýýan dinler hasaplanýan: Yahudalyk, Mesihilik (hristianlyk) we Islam Hudaýyň barlygyny has ýakyndan düşündirip bilerler.
Elbetde,Hudaýyň bardygyny ret etmek her bir adama hem gaty kyn düşer emma iň wajyp sorag bolsa şol BirHudaýlyk taglymatyna eýerýan dinleriň haýsysynyň hakykatlygydyr! Olaryň Kitaplarynda ýazylanlaryň köp bölegi biri birine ýakyn ýaly görünýär emma absalýut hakykat haýsynda?! Bu jogap berilmeli we jogap tapylmaly esasy zat!
Magtymguly şeýle diýipdir:
Ýazygym ýat edip, ýakam çäk edip,
Säher nalyş bilen boldum girýäna.
Didämden ýaş döküp, ýüzüm häk edip,
Telbeler dek özüm urdum her ýana.
Köňlümni geçirdim jümle-jahandan,
Ne jahandan, belki, el üzdüm jandan,
Hezreti Isadan Şahymerdandan
Hümmet istäp, bakdym suýy-asamana.
Özüni musulman hasaplaýan ildeşlerimiz üçin Kuranda duş gelýän Nissa süresindäki aýat hem Isa Mesihiň başgaçadygyny subut edýär. Ýagny ol aýat: Isa Mesih KelamAllah we Ruhallah, ýagny Hudaýyň sözi we ruhydyr diýýär!
Ondan başgada Merýem süresinde Isa Mesih barada şeýle hem diýilen:”Biz ony (Isany) ynsanlara bizden bolan “alamat we rehim” ederis!
Injil bolsa şeýle diýýär: “Ozal başda Söz bardy, Söz Hudaýdady. Söz Hudaýyň Özüdi…Söz jan-ten bolup aramyzda ýaşady…” diýýär. Isa Mesihiň Hudaýyň Sözüdigini, adamzadyň günäleri üçin gelen Halasgärdigini, ýaşaýyşdygyny, ýoldygyny, hakykatdygyny Injil aýdyp geçýär, Injil bolsa Isa Mesih baradaky taryhyň original çeşmesidir!
Bu sebäpden Injili okamak mümkinçiligi bolmasa-da, käbir Kuranda duş gelýän aýatlara esaslanyp Magtymguly hem Isadan hümmet isleýär!Çünki Isadan başga hiç kimde gutulyş ýokdyr, Ol Hudaýyň adamzat üçin üpjün eden merhemetidir! Bu sebäpden Isa Mesihe çyn kalbyndan iman edýänlere Islama gelmek gerek däl-de, her bir ynsan Hudaýyň üpjün eden söýgüden we rehimden ugur alan Isa Mesihdäki gutulyşyny we baky ýaşaýşyny kabul etmäge çagyrylmalydyr! Bu sebäpden hem Isa Mesih baradaky habar Hoş Habarlygyna galýar we ähli ynsanlar üçin Hoş Habardyr. Bu Hoş Habar dünýäniň soňuna çenli bolsa ýeriň her bir künjeginde wagyz edilmelidigini Hudaý buýurýar!


text:
1 Biz size ezelden bar bolan Ýaşaýyş Sözi barada yglan edýäris. Biz Ony gulagymyz bilen eşidip, elimiz bilen tutup, gözümiz bilen gördük. 2 Bu Ýaşaýyş aýan boldy, biz Ony gördük. Ata bilen bile bolan bu ebedi Ýaşaýyş bize äşgär boldy. Indi biz bu hakda şaýatlyk edip, ony size habar berýäris. 3 Hawa, siziň-de biziň bilen şärikçiligiňiz bolar ýaly, görüp-eşidenimizi size mälim edýäris. Biziň şärikçiligimiz bolsa Ata we Onuň Ogly Isa Mesih bilendir. 4 Şatlygymyza dolup-daşsyn diýip, bulary size ýazýarys.
Nurdaky ýaşaýyş
5 Biziň Isa Mesihden eşidip, size yglan edýän habarymyz şudur: Hudaý nurdur, Onda hiç tümlük ýokdur. 6 Biz Onuň bilen şärikçiligimiziň barlygyny aýdyp-da, tümlükde ýaşaýan bolsak, onda ýalan sözleýändiris, hakykaty berjaý edýän däldiris. 7 Onuň nurda bolşy ýaly, biz hem nurda gezýän bolsak, onda biri-birimiz bilen şärikçiligimiz bardyr, Onuň Ogly Isanyň gany bizi ähli günäden tämizleýändir. 8 Günämiz ýokdur diýsek, onda biz özümizi aldaýandyrys, bizde hakykat ýokdur. 9 Emma günälerimizi boýun alsak, sadyk hem adalatly Hudaý günälerimizi bagyşlar we bizi her hili ýamanlykdan tämizlär. 10 Günä etmedik diýsek, Ony ýalançy edýändiris. Diýmek, Onuň sözi kalbymyza ornaşmandyr.
Hudayyng Mukaddes Sozi bolan Isa Mesihdaki shayatlyk yagny Injil-Hosh Habar kabir dindaki yaly bir adamyng yagny “dini orta chykaran” ynsanyng oz aydan sozlerine esaslanman, Hudayyg Sozi bolan Isa Mesihi oz gulaklary bilen eshiden, gozleri bilen goren we elleri bilen tutan shayatlaryng yagny resullaryng shaytlygyna esaslanyar. Bilshimiz yaly Kone Aht dowrunde Hudayyng Sozi perishde arkaly Hudayyng saylan ynsanlaryna ayan bolyardy. Shol Hudayyng oz sozuni ayan eden ynsanlaryna hem pygamberler yada resullar diyilyar. Bu wagt bolsa shol ozal bashda ezelden bar bolan Hudayyng Sozuning Ozi yer yuzune Ynsan bolup bizing gorup bilmegimiz uchin, gulagymyz bilen Ony eshidip, ellerimiz bilen tutup bilmegimiz uchin ynsanlar arasynda yashamaga gelipdi. Shonung uchin-de Isa Mesihing saylap Ozuni ayan eden shagirtlerine resullar yada pygmberler diyilipdi, sebabi olar shol Sozung Ozuni gorupdiler, Ony dinglapdiler! Munung ajayyplygy bolsa shol Hudayyng Sozi bolan Isa Mesihing Yashayyshdygydyr. Ol ozal bashda Hudaydady, bu wagt bolsa bize ayan bolupdy. Ol Yashayysh, Baky Soz, Nur bolan Isa Mesih arkaly Huday ynsanlar bilen aragatnashygyny dikeldip olar bilen sharikchilikde bolmak isleyardi. Isa Mesihing resuly bolan Yahya munga guwalik gechip, bu sharikchiliging ozunde bardygyny we Isa Mesihe iman eden her bir imanlyda bardygyny bu ayatlar arkaly bildiripdir. Bu bolsa ajayyp bir dushunjedir! Bu imana eye bolan yagny Isa Mesihing bizing uchin gokden inip gelendigine, Oung yashayysh, Soz we Nurdygyna kalbyndan iman getirenlering bolsa durmushy shatlykdan dolup dashyandyr.
Bu Huday bilen bolan aragatnashygyng dikeldilmegi uchin Hudayyng Sozi bize gerekdir, chunki bizi Hudaydan ayyran, bizi sheytanyng guly eden boyun bolmazlyk yagny guna we gunaning naletleri we belalary Halasgar bolan bizing uchin Oz janyny beren, mukaddes gany arkaly bizing gunalerimizi yuwan Isa Mesih arkaly bolup gechyar. Shonung uchin yokarda Yazgy bize, “Onuň Ogly Isanyň gany bizi ähli günäden tämizleýändir.”
diyyar. Shonung uchin “ozumizing gunalidigimizi, gunaning bolsa bizi Hudaydan baky ayyryp bizi baky dowzah oduna tarap alyp baryandygyna, ozumizing bolsa Hudayyng Halasgari bolmasa oz-ozumizi din arkaly hem, gowy ishler arkaly hem, hich bir zat bilen hem bu naletden halas edip bilmejegimize dushunmeli, boyun almaly we Yashayysh, Nur, Hakykat we Yol bolan baky Sozi -Isa Mesihi kabul etmelidiris, Ony kalbymyza chagyryp iman arkaly Onung bizing uchin edenlerine ynanmalydyrys. Shonda Huday bizing gunalerimizi bagyshlar, Sozi arkaly bizi Oz ongunde dogry hasaplar. “Günämiz ýokdur diýsek, onda biz özümizi aldaýandyrys, bizde hakykat ýokdur. 9 Emma günälerimizi boýun alsak, sadyk hem adalatly Hudaý günälerimizi bagyşlar we bizi her hili ýamanlykdan tämizlär. 10 Günä etmedik diýsek, Ony ýalançy edýändiris. Diýmek, Onuň sözi kalbymyza ornaşmandyr.”
Gadyrdan ildeshim, sen bu gun nahili yagdayda? Heniz hem oz guyjunge, dininge, etjek we eden yagshy ishleringemi bil baglayarsyng? Ozunging syrkawdygyny we Lukmana matachdigingi bilyarmising?
Hudayyng gutulyshyna, Nuryna, Yashayshyna, Merhemetine iman getir!


text:
“Ýa Reb, halklar arasynda Saňa şükür ederin,
milletler arasynda Saňa nagma aýdaryn.
5Çünki Seniň söýgiň göklere ýetýär,
wepalylygyň bulutlara direýär.
6Eý, Hudaý, göklerden-de ýokary beýgel,
tutuş ýer ýüzüne dolsun Seniň şöhratyň!” Zebur 107:4-6
Gadyrdan ildeshler, mahriban doganlar! Bu gun Isa Mesihe iman edenlering arasynda belli bolan bayramchylyk “Shukranalayk” bayramy bellenip gechilyar! Kop oylerde bu gun mashgalalar sachak bashynda yygnanyp yylyng dowamynda oz durmushynda bolup gechen bereketli wagtlary, Hudayyng patalaryny, Onung yagshylygyny yatlap ilki bilen oz Yaradanlaryna, janlaryny gunaning jezasyndan dowzahdan, sheytanyng guyjunden halas eden Isa Mesihe shukurler edyarler. Ondan songra bolsa oz yan yoldashlary uchin, chagalary uchin, ene ata, dogan garyndash dost yarlary uchin hem shukurler edilip kop owgi dilegleri bilen Hudaya yuzlenyarler.
Bu gunde gowy naharlar bishirilip, esasan hem Amerikanyng Birleshen Shtatlarynda koplench bu bayramda Induk towugy bishirilyar we bu bayramyng simwoly bu Induk hyzmat edyar.
Bu sebapden biz hem sizing her biringizi bu bayram bilen gutlayarys we mashgala ojaklaryngyza Hudayyng bereketlerini arzuw edyaris! Sizing kalbyngyzdan joshup chykyan Hudaya bolan owgulere we shukurlere biz hem goshulyarys!
Goy bizing Yaradana bolan shukranalygymyz, owgumiz, minnetdarlygymyz yylda dinge bir gezek bolyan bayramchylyk bilen chaklenman, dowamly bolsun, chunki yashayshymyzyng cheshmesi bolan ahli bereketlerimizing eyesi bolan Huday hemishe mynasypdyr!
Hormat we yagshy dilegler bilen,
Hosh habar website administrasiyasy.


text:
Türkmenistanyň Prezidenti Nýu-Ýork şäherine iş saparyny başlady
Türkmenistanyň Prezidenti 29-njy sentýabrynda Nýu-Ýork şäherine iş sapary başlady
2018-nji ýylyň 29-njy sentýabrynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýolbaşçylygyndaky Hökümet wekiliýeti Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 73-nji mejlisine gatnaşmak üçin Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň Nýu-Ýork şäherine iş sapary bilen ugrady.
Saparyň dowamynda Türkmenistanyň Prezidenti Birşelen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 73-nji mejlisinde çykyş etmegine, hem-de Türkmen-Amerikan işewür maslahatyna gatnaşmagyna garaşylýar


text:
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow “Awaza” baryp, güýç ministrlikleriniň ýolbaşçylary üçin türgenleşik geçirdi. Türkmenistanyň Döwlet telewizor kanalynda ýaýlymnan wideoda prezident basketbol meýdançasynda welosopet sürýärkä birnäçe gezek topuny üstünlikli basketbol torundan geçirýär. Ondan soň hem, beýleki beden-myjzsa maşk we tür...
Awtor:
josgun
(Wasýok)
|
Kategoriýa: Habarlar |
10.11.2017 17:44
Gyzgyn, Turkmence, Sosiyal, interaktiw, sayty, Turkmen, Türkmen, Türkmenistan, Turkmenistan, Türkmençe, Sosiýal, saýty
(#81)


text:
Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow Birleşen Ştatlaryň prezidenti Donald Trampy Eýran bilen dünýäniň güýçli döwletleri arasynda baglaşylan ýadro geleşigini gowşatmaga synanyşmakda aýyplap, Trampyň beýanatlary bu ylalaşygyň ýatyrylmagyna getirer diýdi.
Lawrow Orsýetiň öten ýyl alyp baran diplomatik işjeňliginiň gysgaça beýany boýunça 15-nji ýanwarda geçen metbugat ýygnagynda, Trampyň soňky beýanatlarynyň Eýranyň ýadro programmasy barada 2015-nji ýylda gelnen ylalaşygy “bozmaga gönükdirilendigini” we onuň “optimizme we durnuklylyga goşant goşmandygyny” aýtdy.
“Biz Birleşen Ştatlaryň etjek bolýan zadyny, ylalaşygyň mazmunyny üýtgedip, oňa Eýran üçin kabul ederliksiz zatlary goşmak üçin edýän synanyşygyny goldamarys” diýip, Lawrow belledi.
Lawrow: “Gynansak-da, biziň amerikaly kärdeşlerimiz şindi-de diktat we ultimatum esasynda iş alyp barmak isleýärler” diýip, ors resmileriniň ýygy-ýygydan ýöňkeýän aýyplamasyny gaýtalady.
2004-nji ýyldan bäri daşary işler ministri bolup işleýän Lawrow ýyllyk metbugat ýygnagynda: “Olar dünýä syýasatynyň beýleki merkezleriniň pikirlerini diňlemek islemeýärler, şonuň netijesinde köp polýarly dünýäniň gurulmagynyň reallyklaryny kabul etmek islemeýärler” diýdi.
Lawrow geçmişde bolşy ýaly, ýene-de dürli meselelerde diňe Amerikany tankytlap, Orsýeti durnuklylygy güýçlendirip, Günbataryň höçjetligi netijesinde döreýän konfliktleri çözmäge synanyşýan konstruktiw güýç diýip suratlandyrdy.
Birleşen Ştatlar bilen beýleki döwletler Orsýeti öz edýän işleri, şol sanda Ukrainanyň içki işlerine harby taýdan garyşmak, Siriýada barýan uruşda Assadyň hökümetini goldamak, şeýle hem Günbatarda saýlawlara garyşmak bilen regional we global durnuklylygy bozmakda aýyplaýarlar.
Birleşen Ştatlaryň, Britaniýanyň, Fransiýanyň, Germaniýanyň, Orsýetiň we Hytaýyň gatnaşmagynda Tähran bilen gelnen ýadro ylalaşygy Eýranyň atom ýaraglaryny öndürmezligini kepillendirmäge gönükdirilen zat.
Bu geleşikde Tähran öz garşysyna girizilen halkara sanksiýalaryň ýatyrylmagynyň deregine ýadro programmasyny çäklendirmegi kabul etdi.
Ýöne Tramp ylalaşyga gol çeken ýewropalylar ondaky “aýylganç ýalňyşlyklary” düzetmeseler, Amerikanyň bu ylalaşykdan çekiljekdigini aýdýar.
12-nji ýanwarda Tramp ylalaşykda Eýrana berlen ýeňillikleri häzirlikçe saklap galjakdygyny aýtdy. Emma ol 120 günüň dowamynda goşmaça ylalaşyk bilen geleşigiň berkidilmegini isleýär.
Tähran özüniň ýadro programmasynyň parahatçylykly maksatlar üçindigini aýdyp, 2015-nji ýyla degişli ylalaşygyň üýtgedilmegini, haýsy formada hem bolsa ret edýär.
Geleşige gol çekişen beýleki döwletler bolsa Birleşen Ştatlary häzirki ylalaşyga bagly galmaga çagyrýarlar.
Lawrowyň aýtmagyna görä, üýtgetmeler ýa-da goşmaça ylalaşyk girizilen halatynda, Eýran özüni ylalaşygy ýerine ýetirmäge borçly hasaplamaz.
Lawrow şeýle hem ylalaşyk başa barmadyk halatynda, Demirgazyk Koreýanyň ýadro ýaraglary we raketa programmalary hakda Phenýan bilen dünýäniň güýçli döwletleri arasyndaky konfrontasiýany hem çözmek kynlaşar diýýär.
Trampyň girizilmeli diýýän talaplarynyň biri Eýranyň Atom energiýasy boýunça halkara gullugynyň barlagçylaryna ýadro işleriniň alnyp barylýan ýerlerine wagtynda baryp görmäge rugsat etmegi.
Tramp mundan başga-da Eýranyň ýadro işjeňligi onuň raketa programmalaryndan aýry tutulmaly däl diýýär.
Birleşen Ştatlar bilen beýleki döwletler Eýranyň ballistik raketa programmasyny aňsatlyk bilen ýadro üçin ulanmaga öwrüp bolýar diýip, nägilelik bildirýärler.
14-nji ýanwarda Eýranyň prezidenti Hassan Rohani Tramp we onuň administrasiýasy “gaýta-gaýta tagalla etseler-de” ýadro geleşigini “gowşatmagy başarmady” diýdi.
Rohani ýadro geleşigini “Eýran üçin uzak möhletli ýeňiş” diýip taryplady.


text:
Sosial ulgamlaryň durmuşymyzdaky zeperleri.
Häzirki döwürde sosial ulgamlar durmuşymyzyň aýrylmaz bir bölegi boldy. Az ýa-da köp hemmämiz sosial ulgamlary …
Bir zada ynansaňyz hökman başararsyňyz: Pygmolionyň effekti
Bir zady köp isleseňiz şonuň amala aşjagyna ynanyaňyzmy? Bu makalamyzda , höweslenmegiňiz , özüňize we …
Will Smithiň durmuşyny üýtgeden 3 kitap
“Pursuit of Happiness”, “Men in Black”, “I am Legend” ýaly kinolarda oýnan hem saz hem aýdym …
New
Talyplar üçin peýdaly 13 sany internet çeşmesi
Elbetde her bir talypda bolşy ýaly talyplyk döwri gaty çalt geçyär. Sapaklar, sosial durmuş , …


text:
serdar Şarif: Ahwazdaky terrorçylykly hüjümi Al-Ahwaziýe hereketi öz üstüne alandyr
Eýranyň Sepah Pasdaranynyň metbugat wekili serdar Ramazan Şarif Eýranyň Huzestan welaýatynyň merkezi Ahwaz şaherinde ýaragly güýçleriň ýöriş ýäresiniň gidişinde terrorçylykly hüjümi amala aşyran Al-Ahwaziýe hereketine bagly adamlardyr diýip yglan etdi.
Huzestan welaýatynyň merkezi Ahwaz şaherinde ýaragly güýçleriň ýöriş ýäresiniň gidişinde terrorçylykly hüjümi amala aşyran Al-Ahwaziýe hereketi Arabystanyň hemaýaty astyndadyr we bu hüjüm Eýranyň ýaragly güçleriniň ululygyna şikes ýetirmek maksady bilen amala aşyrlandyr diýip Eýranyň Sepah Pasdaranynyň metbugat wekili serdar Ramazan Şarif sözüne goşdy.
Eýranyň Sepah Pasdaranynyň metbugat wekili serdar Ramazan Şarif şeýle-de bu hadysada 9 adam şehit we 21 adam hem ýaraly boldy diýip yglan etdi.


text:
Ýagellonlar
Ýagellonlar (polýakça: Jagiellonowie, latynça: Jogailaičiai) — Merkezi Ýewropadaky döwletlerde XIV — XVI asyrlarda höküm süren korollyk dinastiýasydyr. Dinastiýanyň wekilleri 1377—1392 we 1440—1572 ýyllar aralygynda Beýik Litwa Knýazlygynyň beýik knýazlary, 1386—1572 ýyllar aralygynda polýak korollary, 1440—1444 we 1490—1526 ýyllar aralygynda Wengriýanyň korollary, 1471—1526 ýyllar aralygy Çehiýanyň korollary bolupdylar. Ýagellonlar — Gedimonowiçleriň Litwa dinastiýasynyň belorus we baltika asylly şahasydyr.


text:
Aşgabadyň etegindäki daça şäherçesiniň ýaşaýjysy Tatýana Golberg tarapyndan açylan merkez ýüzlerçe öýsüz haýwanlara öý boldy. Häzir Tatýananyň daçasynda 100-den gowrak it, 50 töweregi pişik ýaşaýar. Bu haýwanlaryň hemmesi köçeden ýygnalypdyr. Tatýana bu işde adamsy Nikolaý we gyzlary Irina, Katýa dagy kömek berýär. Hat-da olara Aşgabadyň eteginde i...
Awtor:
nazaroff
(Talyp)
|
Kategoriýa: Habarlar |
21.08.2017 19:00
Gyzgyn, Turkmence, Sosiyal, interaktiw, sayty, Turkmen, Türkmen, Türkmenistan, Turkmenistan, Türkmençe, Sosiýal, saýty
(#38)


text:
TÜRKMENISTANYŇ ILÇIHANASY
BEÝIK BRITANIÝANYŇ WE DEMIRGAZYK IRLANDIÝANYŇ BIRLEŞEN PATYŞALYGY - LONDON
Türkmenistanda milli bilim ulgamyny hem-de ýokary okuw mekdep ylmyny ösdürmek we dünýä derejesine çykarmak maksady bilen ägirt uly işler alnyp barylýar. Soňky ýyllarda döwlet tarapyndan berilýän goldawyň çäklerinde Türkmenistanda “Bilim hakyndaky” kanun kabul edildi. Şoňa laýyklykda, ýurdumyzyň ähli künjeklerinde bilim berilmeginiň hilini hem-de netijeliligini artdyrmak üçin bilim ulgamyna döwrebap maglumat we aragatnaşyk tehnologiýalary girizilýär, orta we ýokary okuw mekdepleri kompýuter we multimediýa enjamlary bilen üpjün edilýär we çagalar baglary, orta we ýokary okuw jaýlary gurmakda uly işler alnyp barylýar.
Türkmenistanyň Prezidenti tarapyndan başy başlanan hem-de tassyklanylan ylym pudagyny ösdürmegiň maksatnamalaýyn binýadyny 2011–2030-njy ýyllar üçin durmuş ykdysady ösüşiniň Milli Maksatnamasy, 2015–2020-nji ýyllar üçin innowasiýa işini ösdürmegiň maksatnamasy, Türkmenistanda ylmy işgärleri taýýarlamagyň maksatnamasy we beýlekiler bolup durýar.
2016-njy ýylda bilim edaralarynyň 35-si - 9540 orunlyk 17 sany orta mekdep, 2970 orunlyk 16 sany çagalar bagy, 300 orunlyk çagalar sagaldyş we dynç-alyş merkezleri, Oguzhan adyndaky uniwersiteti ulanmaga berildi.
Türkmenistanyň ýokary okuw jaýlarynda täze hünärleriň 19-sy açyldy, ýokary okuw jaýlaryna 7256 talyp, orta hünär okuw jaýlaryna 8385 talyp kabul edildi. Hökümetara ylalaşyklara laýyklykda türkmen ýaşlarynyň 173-si daşary ýurtlaryň ýokary okuw jaýlaryna iberildi.


text:
Ukrainanyň Harkow şäherindäki ýokary okuw jaýlarynyň birinde okaýan türkmenistanly talyplar öz aralarynda jetleşip, munuň soňy pyçaklaşmaga ýazypdyr.
Harkowyň Milli polisiýasynyň baş edarasynyň berýän maglumatyna görä, hadysa 27-nji dekabrda Harkowyň politehniki institutynyň umumy ýaşaýyş jaýynda ýüze çykypdyr.
Wakada 28 ýaşly türkmen talyby beýleki 31 ýaşly ildeşini pyçaklapdyr. Gursagyndan agyr ýaralanan türkmenistanly öýlän sagat 13:00 töweregi şäheriň kliniki keselhanasyna eltilip, häzir onuň ýagdaýy agyr bolamagyna galýar.
Dawanyň sebäpleri we oňa gatnaşan türkmenleriň şahsyýetleri aýdyňlaşdyrylmaýar.
Emma ýokary okuw jaýynyň talyplary bilen söhbetdeş bolan ýerli media serişdeleri dawanyň turan ýerinde köp ganyň bardygyny we ýaralanan talybyň ölümiň bärsinden gaýdandygyny maglumat berýärler.
Ýeri gelende bellesek, soňky ýyllarda daşary ýurtlarda, hususan-da, Ukrainada okaýan ýa-da işleýän türkmenistanlylaryň käbiriniň dürli jenaýatlara baş goşýandyklary barada, wagtal-wagtal maglumatlar peýda bolýar.
Mundan iki aý ozal, ýagny oktýabrda Astrahanda türkmenistanly studentleriň ýerli bir zenany zorlandygy barada, Russiýanyň media serişdelerinde maglumat berildi. Şonda kanun goraýjy organlaryň deslapky derňew netijesinde, şübheli türkmen studentleriniň gürrüňi edilýän zenany Astrahanyň Kirowskiý etrapçasyndaky kireýine alnan kwartira aldaw ýoly bilen salmagy başarandygy we ony zorlandan soňra goýberendigi aýdylypdy.
Iýunda Ukrainada okaýan türkmenistanly talyp 1993-nji ýylda doglan bolgariýaly bir gyzy parçalara bölüp, rehimsizlik bilen öldürmekde aýyplandy. Şonda ukrain resmileri Azatlyk Radiosyna beren maglumatynda, şahsyýeti mälim edilmedik 29 ýaşly türkmenistanla bilkastlaýyn adam öldürmek aýyplamasynyň bildirilendigini aýdypdylar.
Geçen ýylyň sentýabrynda bolsa, Ukrainanyň Sumi şäherinde 20-ä golaý türkmenistanly ýaşlaryň azerbaýjanly studenti urup-ýenjendigi habar berildi. Şonda beýnidäki şikes sebäpli keselhana düşen azerbaýjanly studente “agyr kontuziýa” we “hereket sazlaşygynyň ýitendigi” barada diagnoz goýlandygy aýdyldy.
Türkmenistanly ýaşaryň onlarça müňi daşary ýurtlarda öz hasabyna okaýar. Ukrainanyň Bilim we ylym, ýaşlar we sport ministrliginiň maglumatyna görä, Ukrainada daşary ýurtlardan okamaga gelýän studentleriň sany boýunça Türkmenistan öňdäki hatarda durýar.
Ukrainanyň Statistika boýunça döwlet edarasynyň maglumatyna görä, 2012-2013-nji okuw ýylynda, ukrain ÝOJ-larynda Türkmenistandan 10 müň 452 adam bilim alypdyr.
Sözümiziň ahyrynda bellesek, ýokarda gürrüňi edilen habarlar dogrusynda, türkmen häkimiýetleri, şol sanda Türkmenistanyň daşary ýurtlardaky ilçihanalary resmi beýanat bilen çykyş etmeýärler. Şeýle-de, bu barada ýurduň media serişdelerinde hem maglumat berilmeýär.


text:
Ýokary we orta hünärment okuw mekdeplerinde giriş synadlary başlandy. Olarda tamamlanan resminamalar kabul edişligi şu ýyl okuwa gelenleriň sanynyň känligini görkezýär.
Täze açylan Jemagat hojalygy instituty bu görkezijide öňde abrýar. Onda bir ýere 7 dalaşgär bar. Ýaşlar Türkmen döwlet binagärlik we gurluşyk institutynda synag tabşyrarlar. Täze ýokary okuw jaýynda gurluşyk we binagärlik; tehnologik maşynlar we enjamlar; energetika; dizaýn; pudagyň kärhanalarynyň ykdysadyýeti we dolandyrylyşy; ýaşaýyş-durmuş howpsuzlygy, tebigaty abadanlaşdyrmak we daşky gurşawy goramak; kompýuter tehnologiýalary ýaly ýedi ugurdan hünärmenler taýýarlanylar.
Magtymguly adyndaky Türkmen döwlet uniwersitetiniň talyby bolmaga höweseklerem kän. Türkmenabat şäherindäki Seýitnazar Seýdi adyndaky Türkmen döwlet mugallymçylyk institutyna hem edil ýurdumyzyň iň köne okuw jaýyndaky ýaly bir ýere 6 adam dalaş edýär.
Döwletmämmet Azady adyndaky Türkmen Milli dünýä dilleri institutynda hem bir ýere 4 dalaşgär bar.
Eýýäm giriş synaglary başlanan orta hünärment okuw jaýlarynda bir ýere ortaça üç adam dalaş edýär. Daşoguzyň, Marynyň we Türkmenabadyň orta lukmançylyk mekdepleri has-da meşhurdyr. Mugallymçylyk orta mekdeplerinde okamaga-da höwesekler kän.
Synaglar hukuk goraýjy edaralaryň ýokary okuw mekdeplerinden başgalarda 22-nji awgustda tamamlanar.
Soňky habarlar
Archive news
Giriş synaglary başlandy
Ýokary we orta hünärment okuw mekdeplerinde giriş synadlary başlandy. Olarda tamamlanan resminamalar kabul edişligi şu ýyl okuwa gelenleriň sanynyň känligini görkezýär.


text:
Orsýet we Hytaýyň ýadro ylalaşykdan hemaýat etmegi
Amerikanyň prezidenti Donald Tramp hemişe,ýadro ylalaşygy tankyt edip ony iň erbet ylalaşyk wasp edendir
Amerikanyň prezidenti Donald Tramp 2015-njy ýylyň iýun aýynda Eýran bilen 5 +1 toparyň şol sanda Amerikanyň bu ylalaşykdan çykandygyny we 2018-njy ýylyň awgust aýy bilen noýabr aýyndan iki tapgyrda Eýranyň ýaňadan sanksiýalara salynjakdygyny yglan etdi.emma Trampyň bu işi 4+1 topara agza ýurtlaryň tersin gaýtawullaryna we dürli tankytlaryna gabat geldi.4+1 toparyň günbatarly agzalary bolýan Germaniýa,Fransiýa,Britaniýa we Ýewropa Bileleşiginden aýry ,bu toparyň gündogarly agzalary bolýan Orsýet bilen Hytaý hem ýadro ylalaşygyň saklanmagynyň möhümdygyny we şu ýerlikde amal ýüzünde hereket edilmegini nygtandyrlar.şu ugurda Orsýetiň DIM-i Sergeý Lawrow soňky gülerde BMG-nyň maslahatynda beren gürrüňlerinde ,Moskwa ,ýadro ylalaşygyň saklamagy üçin gerekli bolýan her bir işi etjekdir diýdi.Lawrow Amerikanyň ýadro ylalaşykdan çykmagynyň bir taraplaýyn bolandygyny aýdyp,Orsýet BMG-nyň howpsuzlyk şurasy tarapyndan tassyklanan ylalaşyga hemaýat bermekligi Orsýetiň borjy bilýär. Eýran yslam jomhurlygy ýadro ylalaşykdaky borçlarynda doly tapylandyr.şonuň üçin Moskwa ,bu halkara ylalaşygy goramagy ugurynda bütin gudratyndan haýyrlanjakdyr diýdi.Hytaýyň hem şu ugurda Orsýete meňzeş garaýşy bardyr.Hytaýyň DIM-ynyň aýtnagyna görä , ýadro ylalaşyk ilki tapgyrda oňa gol çeken ýurtlaryň we soňraky tapgyryň ygtybaryny sorag astyna alýandyr.Ýewropa Bileleşiginiň ,ýadro ylalaşygyň goralmagy ugurynda yglan eden çözgüt ýollaryna şol sanda Amerikanyň sanksiýalar ýoluny baglaýan kanunlaryň ýerine ýetirilmeklerine şeýlede Amerikanyň 2-njy döwür sanksiýalarynyň wagty bolýan noýabr aýyň 4-ine çenli ýerine ýetiriljek taslamaň Eýrana yglan edilmegine üns berilmegi bilen ,Hytaý bilen Orsýet hem,ýadro ylalaşygyň goralmagy üçin Amerikaň Eýrana garşy sanksiýalarynyň tersin eserlerini azaltmak ugurynda garaşsyz çözgüt ýollaryň yzynda bolýandyrlar.şeýlelik bilen Eýran bilen bolan ýadro ylalaşygyň goralmagy ugurynda Ýewropalylaryň Eýran bilen ylalaşyklary diňe Ýewropa Bileleşigine agza ýurtlara has boljakdyr we Orsýet bilen Hytaý Amerikaň sanksiýalarynyň garşysynda öz kompaniýalaryny goralmaklary üçin Ýewropa Bileleşiginden aýry bolýan çäreleri görjekdirler.Hytaýyň DIM-i ýadro ylalaşygyň goralmagynda Hytaýyň borçly bolýandygyny nygtamagyndan aýry ,öz ýurdunyň Eýran bilen saklaýan ykdysady gatnaşyklaryny dowam etjekdigini aýtdy .


text:
Aktual Analiz 13
Syýasat, Ykdysadyýet we Jemgyýet Gaznasy SETA-nyň ylmy barlagçysy, ýazyjy Ahmet Ajunyň mesele boýunça synyny dykgatyňyza ýetirýäris
“Zeýtun Şahajygy” operasiýasynyň çäginde Afriniň şäher merkezi we Afrin etraby terrorçylardan saplanandan soň asuda ilat yzyna dolanmaga başlady. Afrindäki PKK/ÝPG zulmundan Türkiýä tarap gaçan siriýaly kürtleriň hem öýlerine dolanmak üçin ýola düşýändigi görülýär. Dünýä jemgyýetçiligi tarapyndan siriýaly bosgunlar meselesi ara alynyp maslahatlaşylmaga dowam edýärkä, esasanda ABŞ-da we ÝB-ne agza ýurtlarda rasizm ýaýbaňlanýarka Türkiýäniň Siriýada alyp barýan syýasaty siriýalylaryň meýletin ýagdaýda öýlerine dolanmagyny üpjün edýär.
Syýasat, Ykdysadyýet we Jemgyýet Gaznasy SETA-nyň ylmy barlagçysy, ýazyjy Ahmet Ajunyň mesele boýunça synyny dykgatyňyza ýetirýäris.
“Ýefrat Galkany” operasiýasy bilen azat edilen ýerlere Türkiýäniň beren ynsanperwer kömekleri, infrastruktura işleri, azatlyk we erkinlik şertleri saýasynda Türkiýede myhman bolýan siriýaly bosgunlaryň Siriýa dolanýandyklaryny görýäris. Türkiýe Siriýada bir tarapdan terrorçylyga garşy göreşýän bolsa, beýleki tarapdan hem asuda ilat üçin howpsyz zolaklar döredýär. “Ýefrat Galkany” operasiýasy bilen halas edilen etraplara Siriýanyň daşyndan 200 müňe golaý bosgun öýüne dolandy. Şeýle-de Siriýanyň beýleki ýerlerinden müňlerçe ilatyň Demirgazyk Halaba gelip, “Ýefrat Galkany” operasiýasy bilen halas edilen ýerlere ýerleşýändigi görülýär.
Siriýanyň hökümeti Damaskda we etraplarynda gabaw asrtyna alan ýerlerinden göçürilenler Türkiýe tarapyndan saplanan Demirgazyk Halaba geldiler. Şeýle-de Siriýanyň köp sanly etraplaryndaky zulumdan gaçan ilatyň “Ýefrat Galkany” operasiýasy bilen halas edilen ýerlere göçüp gelendigi mälim. Türkiýe Siriýanyň içinde geçiren operasiýalar bilen diňe bir öz milli howpsyzlygyny üpjün etmeýär. Şol bir wagtda siriýalylar üçin täze bir umyt we howpsyz ýaşaýyş üpjün edýär. Mysal üçin ABŞ-nyň PKK/ÝPG partizanlary bilen Tabkada, Rakkada we Deýrez Zorda geçiren operasiýalarynyň dowamynda sebitden göçmäge mejbur bolan ýa-da PKK/ÝPG tarapyndan göçmäge mejbur edilen ilatyň “Ýefrat Galkany” operasiýasy halas edilen ýerlere gelip ornaşandyklary hem bilinýär.
ABŞ-nyň terrorçylyga garşy göreş ady bilen Siriýada PKK/ÝPG-ä şert döreden ýerlerine ilatyň dolanyp barmagy gün tertibin-de däl. ABŞ-nyň PKK/ÝPG-niň gözegçiligine beren zolagy “Ýefrat Galkany” operasiýasy bilen halas edilen has uly bolandygyna garamazdan asuda ilat yzyna dolanmak beýlede dursun, sebitdäki ilat daşary ýurtlara ýa-da Demirgazyk Halaba gaçýar.
Şonuň ýaly hem Siriýanyň hökümeti we Russiýa tarapyndan köp sanly adamyň pida bolan operasiýalary bilen alynan Homs, Zabadani, Daraýýa ýa-da Halap ýaly uly şäherler entegem haraba bolmagynda galýar.
Siriýanyň içinde asuda ilatyň yzyna dolanan ýeke-täk ýeri “Ýefrat Galkany” operasiýasy bilen halas edilen ýerler. “Zeýtun Şahajygy” bilen halas edilen Afrin etraby hem asuda ilatyň we bosgunlaryň ynam bilen dolanyp geljek ýeri bolar.
“Ýefrat Galkany” operasiýasy bilen halas edilen ýerlerde Tel Ryfaatda we golaýynda PKK/ÝPG tarapyndan basyş bilen göçürilen ýüz müňden gowrak adam ýaşaýar. Öýlerine dolanmak isleýän ilat türk we Azat siriýa goşunynyň Tel Ryfaady we obalaryny PKK/PÝD terrorçylaryndan saplap, asuda ilatyň hem-de bosgunlaryň yzyna dolanmaklary üçin ýöriş geçirýär. Türkiýe bolsa Tel Ryfaatlylaryň yzyna dolanmagy üçin degişli çäreleri görmäge başlady.
Mysal üçin Germaniýada siriýaly bosgunlar baradaky diskusiýalar gün tertibiniň ileri tutulýan ugurlaryndan biri. Esasanda aşa sagçy AFD partiýasy siriýaly bosgunlaryň Germaniýada ýaşamagyny islemeýär. AFD şol çäkde Siriýa wekiliýet ugradyp, hökümet bilen bosgunlaryň mejbury ýagdaýda hökümetiň gözegçiligindäki ýerlere dolanyp gelmegi barada gepleşikler geçirdi. Emma nemes jemgyýetçiligi şol garaýyşy goldamady we bosgunlaryň hökümetiň gözegçiligindäki ýerelere dolanyp baran halatynda olara uly howplaryň garaşýandygy beýan edildi. Esasanda hökümetiň siriýaly bosgunlary dönük hökmünde görmegi, gynamagy we gysyş etmegi şol pikiriň gumanitar gymmatlyklara nähili ters gelýändigini görkezýär.
Türkiýe asuda ilatyň we bosgunlaryň öýlerine dolanmaklary üçin terrordan saplan ýerlerinde howpsyz we erkin zolaklar döredendigi üçin bosgunlar öýlerine meýletin dolanyp barýarlar. Şonuň ýaly-da Yrakda PKK-ny ýok etmek üçin Sinjara guralmagy ähtinal harby operasiýa hem asuda ilatyň öýlerine dolanyp barmagyny üpjün eder. Sinjaryň DAIŞ-iň hüjümine sezewar bolmagyndan soň ezidileriň esasy bölegi DAIŞ-den gutulypdy. Emma DAIŞ-iň etrapdan saplanandygyna garamazdan ezidileriň 80 göterimi entegem Sinjaryň daşyndaky düşelgelerde ýaşaýar. Şeýlelikde PKK-nyň Sinjarda ornaşmagy ezidileriň öýlerine dolanyp barmagyna ýol bermeýär. Türkiýe Yragyň merkezi hökümeti bilen bilelikde Sinjary PKK-dan saplan halatynda ezidileriň esasy bölegi öýlerine dolanarlar.
Türkiýe guraýan ähli harby operasiýalarynda ýumrujy däl, dikeldijidigini subut etdi.
Syýasat, Ykdysadyýet we Jemgyýet Gaznasy SETA-nyň ylmy barlagçysy, ýazyjy Ahmet Ajunyň mesele boýunça synyny dykgatyňyza ýetirdik


text:
Aşgabadyň Parahat-6 etrapçasyndaky 69-njy jaýda dörän ýangynda bir göwreli ene we onuň 6 ýaşyndaky ogly heläk boldy diýip, “Türkmenistandan alternatiw habarlar” neşiri ýazýar.
Читайте также на русском
Neşir özüniň 20-nji maýda beren maglumatynda gürrüňi edilýän ýangynyň 19-njy maýda günortan sagat 13:00 töweregi Aýtakow köçesiniň ugrundaky dokuz gatly jaýyň üçünji gatynda dörändigini belleýär.
“Waka şaýat bolanlaryň aýtmagyna görä, ýangynyň netijesinde ýokarky gatlarda ýaşaýan ýaşaýjylaryň arasynda ejir çekenler bar. Ýangynyň tüssesi üçünji gatdan dessine ýokarky gatlara ýaýraýar. Ýangyn söndüriji gullugynyň halas ediş işgärleri 9 gatly jaýyň sekizinji gatyndan bir göwreli aýaly we onuň 6 ýaşyndaky ogluny çykarýarlar. Olaryň ikisi hem keselhanada aradan çykýar” diýip, neşir öz ýurt içindäki çeşmelerine salgylanyp habar berdi.
Bu maglumaty Azatlyk Radiosynyň Aşgabatdaky habarçylary hem tassyklaýarlar, ýöne olar ýangynda adam ýitgisiniň bolandygy ýa-da bolmandygy barada häzirlikçe özlerinde anyk maglumatyň ýokdugyny aýdýarlar.
“Il içinde ‘adam ýitgisi’ boldy diýen gürrüň häzirlikçe ýok. Ýangyn beýleki kwartiralara geçmänkä wagtynda öçürdiler diýýärler. [Adam] ýitgisi bolaýanda-da, ony diňe bir-iki günden soňra adamlaryň agzyndan myş-myş ýaýrap, şonuň üsti bilen aňaýmasaň, aç-açan, resmi aýdylýan hiç zat ýok” diýip, Aşgabatda ýaşaýan synçy Amanmyrat Bugaýew aýtdy.
Ýaşaýjylaryň we ýangyn söndüriji gullugyň käbir işgärleriniň Azatlygyň ýerli çeşmelerine aýtmagyna görä, ýangynyň döremegine elektrik togunyň gysga çakyşmasy sebäp bolupdyr. Ýöne Azatlyk Radiosyna bu barada häzirlikçe Aşgabat şäheriniň häkimliginden ýa-da ýangyna garşy göreş gullugyndan resmi maglumat almak başartmady.
Galyberse-de, Aşgabatda bolup geçýän ýagdaýlar barada maglumat bermäge niýetlenen “Aşgabat” gazetinde ýa-da ýörite “Aşgabat” teleýaýlymynda hem bu dörän ýangyn heläkçiligi barada hiç zat aýdylmaýar. Muňa derek, paýtagtyň owadan ýerleri barada wideo reportažlar görkezilip, maglumatlar taýýarlanýar.
Synçy Bugaýew ýangyn howpsuzlygy we ýangyna garşy göreşmek barada hökümet maslahatlarynda ýygy-ýygydan gürrüň edilse-de, paýtagtda ýangyn howpsuzlygynyň talaplarynyň täze gurulýan jaýlarda berjaý edilýändigini, şäher ilatynyň takmynan 70-75%-niň ýaşaýan böleginde bolsa, meselä talabalaýyk üns berilmeýändigini aýdýar.
“Soňky 4-5 ýyllykda häkimiýetler köp gatly ýaşaýyş jaýlaryndaky öýlerde oturdylan sowadyjy enjamlary mejbury aýyrdansoň, ýaşaýjylar tomus aýlarynda yssy howadan goranmak üçin sowadyjylary täzeden jaýlaryň girelgelerinde oturdyp başlady. Bu ýangyn howpsuzlygyna gabat gelmeýär. Muňa gözegçilik hem edilmeýär” diýip, Bugaýew belledi.
Dünýä ilatynyň ýurtlara görä ömrüniň dowamlylygy boýunça statistiki hasabatlary çap edýän “World Life Expectancy” saýtynyň berýän maglumatlaryna görä, Türkmenistan ýurtda ýangyn hadysasynda wepat bolýanlaryň sany boýunça 172 ýurduň hatarynda Madagaskar, Merkezi Afrika we Benin ýaly döwletleriň edil yzynda 36-njy ýerde ýerleşdirilýär.
Bütindünýä saglyk guramasy, Bütindünýä banky we beýleki käbir halkara guramalaryň maglumatlaryna salgylanylýan hasabatda Türkmenistanda her 100 müň adamdan 9 töweregi adamyň ýangyndan heläk bolýandygy habar berilýär.


text:
Germaniýanyň, Fransiýanyň, Orsýetiň we Ukrainanyň daşary işler ministrleri gündogar Ukrainadaky konflikt barada pikir alyşmak maksady bilen 11-nji iýunda Berlinde duşuşýarlar.
“Normand formaty” ýa “Normandi dörtlügi” diýlip atlandyrylýan toparyň gepleşiklerinde esasy tema konfliktli zonada Birleşen Milletler Guramasynyň parahatçylyk missiýasyny ýerleşdirmek meselesi bolar diýlip çaklanýar.
BMG-niň parahatçylyk missiýasynyň gündogar Ukrainada ýerleşdirilmegini ähli taraplar goldaýarlar, ýöne onuň mandaty hakda özara ylalaşyk ýok.
Germaniýa bilen Fransiýa Birleşen Milletler Guramasynyň harby birlikleriniň Orsýet tarapyndan goldanylýan pitneçileriň kontrollygyndaky ähli regionlarda, şol sanda Ukraina-Orsýet serhedinde-de ýerleşdirilmegini isleýärler. Emma Orsýet bu pikire garşy çykýar.
Germaniýanyň daşary işler ministri Haýko Maas 11-nji iýunda duşuşygyň öň ýanynda, Germaniýanyň “Bild” gazetine beren interwýusynda özüniň gepleşikleri täzeden janlandyrmagyň aňsat boljagyna garaşmaýandygyny aýtdy.
Ol: “Ukraina bilen Orsýetiň bähbitleri we garaýyşlary köp regionlarda biri-birinden gaty tapawutly” diýdi.
2014-nji ýylyň aprel aýyndan bäri gündogar Ukrainada Orsýet tarapyndan goldanylýan separatistler bilen ukrain güýçleriniň arasynda bolan uruşda 10300-den gowrak adam öldi.
Konfliktli zonada atyşyklary bes etmek boýunça edilen tagallalar köplenç netijesiz galdy.
Birleşen Milletler Guramasynyň Howpsuzlyk Geňeşi 6-njy iýunda bir beýannama çykaryp, Ukrainadaky taraplary 2015-nji ýylda gelnen parahatçylyk ylalaşygyny gaýtadan oňlamaga çagyrdy. Geňeş şeýle hem gündogar Ukrainadaky ýaramaz ýagdaýyň “aşa alada” döredýändigini aýtdy.
Fransiýa we Germaniýanyň başlangyjy bolan beýannama bilen Howpsuzlyk Geňeşiniň 15 agzasynyň hemmesi, şol sanda Orsýetde ylalaşdy.
Fransiýanyň Birleşen Milletler Guramasyndaky ilçisi François Dellattre “prezidentiň beýannamasynyň näme üçin möhümdigini bir delili” Orsýetiň ylalaşmagy diýdi.
Belarusyň paýtagty Minskde 2015-nji ýylda gol çekilen parahatçylyk ylalaşygy duşmançylykly hereketleriň gowşamagyna ýol açdy. Ýöne BMG-niň syýasy meseleler baradaky başlygy Rozemary DiKarlonyň 29-njy maýda Howpsuzlyk Geňeşine aýdyşy ýaly, “belli bir derejä çenli köşeşen ýagdaý 2018-nji ýylyň deslapky hepdelerine çenli dowam etse-de, aprel we maý aýlarynda ýene ýitileşip, pidalaryň sany köpeldi”.
“Howpsuzlyk ýagdaýy öňküsi ýaly gowşaklygyna galýar. Adam öldürmek, weýrançylyk, çekilýan agyr ejir-azap dowam edýär... gündogar Ukraina çynlakaý gumanitar krizis bilen ýüzbe-ýüz bolup dur” diýip, DiKarlo aýtdy.
BMG-niň Adam hukuklary boýunça ýokary komissarynyň edarasy konfliktde parahat ilatdan ölenleriň sanynyň indi 2700-e çenli artandygyny, 9 müň adamyň ýaralanandygyny aýdýar.
Ýurduň öz içinde öý-öwzaryndan jyda düşen adamlaryň sany 1.6 million diýip çaklanýar. Bu bolsa, Ýewropada şular ýaly ýagdaýa düşen iň uly topardyr. Dünýä möçberinde alanyňda 10-njy orunda durýar.
Gündogar Ukrainada özara duşmançylykly güýçleriň arasyndaky 457 kilometrlik liniýada 5 kilometrlik giňişlikde ýarym milliondan agdyk parahat ilat ýaşaýar. Olara taraplaryň arasynda bolýan atyşyklar, ýerde ýerleşdirilen minalar howp salýar.
“Arabaglanyşyk liniýasynyň töweregindäki region dünýäde mina bilen zaýalanan regionlaryň arasynda üçünji orunda durýar” diýip, DiKarlo aýtdy.


text:
Hormatly, sözde "ARKADAG" Gurbanguly BERDIMUHAMEDOW!
Şu zatlary ýurdumyñ öz prezidentine ýazmak näçe agyr degse-de, ýazaýyn, içimde galmasyn, belki birgün ýurtdan gaçyp gidende okarsyñ ya-da ýakynlaryñ okap, sen ýaly garyndaşynyñ baryna utanar gelejekde.
Bir tarapdan tuweleme her ýurduñ prezidentleri bilen görusena bolýaň, kredita pul sorayan bolmalysyñda olaram berenok, netije ýok öýdýän. Birzatlara etjek bolýañ öza krisizdan çykjak bolup. Biza sada halkyñ adamlary ol zatlary kan bilmanimize. Bolýa esasy aýtjak zadyma baslaýyn.
Sen herde bir keşbini uýtgedip şähere aýlanyp görduňmi? Obalara aylanyp görduñmi? Entäk beýleki 4 welaýaty aýdamok, diñe Ahaly welaýatyny aýdýan. Herde bir harby bölumleriñ ýagdayyny görduňmi? Esgerleriñ iýýän zatlaryny, köçedaki aç hayvanlaram iyenoga. Seni gorajaklar sholar WATAN GORAGÇYLARY, sen bolsa olary 2000-nji ýyllardan galma kenguru, pil, zebra eti bilen bakyañ. Hytaý, Hindistan ýaly milliard halkyñ bolsa dusunjek welin, yöne bary yogy 6-ja million halkyñ bara. Sen maşgalaña göz-gulak bolup bileñok. 6 million nirede?
Aýna seredeñde diñe ozuni goryañ, arka tarapyny yatdan çykardyñ ol aynanyñ. WATAN HABARLARYNDAKY gorkezyan, señ çyraçylyk edeniň, sport bilen meşgullanyanyñ kime gerek how?
Birem yashulylar maslahatyna gülesim gelya, beyleki yurtlarda yaşlaryñ pikirleri soralyp shoña gora netije chykaryan bolsalar, sen bolsa ol akly giden birtopar pampersli ýashulylardan maslahat sorayañmy?
Wagty geldi indi gözüñi aç, oýan indi. Bolar so, suwagta çenli meñ ömrumiñ 11 yylyny ogurladyñ. Howa ber, howa aljak menem. Gorkusyz yaşaşak. Bizde 7 ömür yok ahyr, pişikler yaly. Yekeje ömür bar, rugsat ber onam rahat yaşamagymyza. Entak krisiz bolanda halkyn 5-den 1 bolegi gaçdy yurtdan, uruş bolsa kim galjak o yurtda? Ony oylanşyp gorduñmi?
Wahhh, yatdan çykypdyr uruş bolsa ilkinji gaçjaklar siz ahyr.
Halkyñ sesini diñle. Halk bilen göruş, maslahatlaryny diñle. Hakykatdanam gömülüp yatan akylly adamlar bar bu ýurtda. Ýurdy aýaga galdyrjak. Sholaryñ yoluny aç. Eysem kim señkini gowy edip göterse ýa kim gowy eñilip salam berse dälde.
Nakyl bardy, "il yurtda şa bolandan , öz yurduñda geda bol" diyip, shuwagt tersi boldy bu nakyl. Baý dowlediñ gyzlary basga yurtda oz bedenini satyp, oglanlary bolsa gara işlerde isläp masgalasyny bakyp ýörler.
Dawleniyam galdy yenede. Ukol alyp gelip yene dowam ederin. Bolmasa tom'lap kitap yazsamam az bu temadan...
Redaksiýadan: Okyjylaryň hatlary bolşy ýaly çap edilýär. Hatlarda aýdylanlar Azatlyk Radiosynyň resmi pozisiýasyny şöhlelendirmeýär.


text:
14-nji iýunda Orsýetde futbol boýunça 21-nji dünýä çempionaty başlanýar. Moskwanyň täzelenen 80 müň adamlyk Lužniki stadionynda Orsýet Saud Arabystany bilen bäsleşer.
Iri halkara sport çäresiniň açylyş dabarasyna Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin we dünýä ýurtlarynyň liderleriniň ençemesi gatnaşýar.
Bir aýdan gowrak wagtyň dowamynda Orsýetiň 11 şäheriniň jemi 12 sany stadionynda geçiriljek çempionata 32 sany komanda, şol sanda 2014-nji ýylyň dünýä çempiony Germaniýanyň topary gatnaşar.
32 günüň dowamynda 64 sany oýun geçiriler.
Resmi maglumatlara görä, Orsýet futbol boýunça Dünýä çempionatyny guramalaşdyrmak üçin 13 milliard dollar çemesi pul sarp edipdir. Dünýä çempionaty adatça tomaşaçylaryň arasynda beýleki halkara ýaryşlaryndan has köp gyzyklanma döredýär.
Bu halkara ýaryşy Moskwanyň öz-özüni halkara derejesinde barha üzňeleşdirýän we birnäçe halkara krizislerindäki roly üçin sanksiýalara sezewar bolýan döwründe amala aşyrylýar. Moskwanyň Günbatar ýurtlary bilen gatnaşyklary Orsýetiň Ukrainadaky ýagdaýlara goşulyşmak, beýleki ýurtlaryň saýlaw proseslerine güman edilýän täsiri we Angliýada öňki gizlin agenti hem onuň gyzyny zäherlemek ýaly aýyplamalaryň daşynda dartgynly bolmagynda galýar.
Üstesine, Orsýetiň ABŞ-nyň 2016-njy saýlaw prosesine täsir ýetirmäge güman edilýän synanyşygy Moskwanyň sowuk urşundan bärki döwürde Günbatar bilen gatnaşyklarynyň iň ýaramaz ýagdaýa gelmegine sebäp boldy.
Londonyň Orsýeti öňki gizlin agent Sergeý Skripaly we onuň gyzyny Salisbury şäherinde zäherlemäge synanyşmakda aýyplamagynyň netijesinde Beýik Britaniýanyň patyşa maşgalasy we britan hökümetiniň agzalary Dünýä çempionatyna gatnaşmaýar.
Muňa garamazdan, Orsýetde geçýän ýaryşy boýkot etmek hakynda Britaniýanyň we gündogar Ýewropa ýurtlarynyň käbiri tarapyndan edilen teklip başa barmady.
Orsýetli guramaçylar Dünýä çempionatynyň açylyş dabarasyna 20 çemesi ýurduň baştutanlarynyň gatnaşmagyna garaşýandygyny aýtdylar. Munuň öňüsyrasynda adam hukuklaryny goraýjy “Human Rights Watch” (HRW) guramasy dünýä liderlerine ýüzlenip, Orsýetiň Siriýadaky “wagşyçylyklaryna” protest hökmünde çempionatyň açylyş dabarasyny boýkot etmäge çagyrypdy.
Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin 2018-nji ýylyň Dünýä çempionatynyň açylyş dabarasynyň bir gün öňüsyrasynda futbol boýunça dünýä guramasy FIFA-nyň sporty syýasatdan aýra saklaýandygy üçin özüniň minnetdardygyny aýtdy.
"Biz FIFA-nyň sportyň syýasatdan daşda bolmagyna degişli prinsipiniň adalatlydygyny nygtamakçy” diýip Putin belledi.
Futbol boýunça dünýä çempionatynda ýeňiji bolmaga dalaş edýänleriň ilkinji hatarynda Germaniýa (1), Braziliýa (2), Portugaliýa (4), Argentina (5) we Fransiýa (7) görkezilýär.
Geçmişde Braziliýa dünýä çempiony adyna bäş gezek eýe bolupdy, Germaniýa dört gezek.
Futbol boýunça indiki Dünýä çempionatlary 2022-nji ýylyň noýabr-dekabr aýlarynda Katarda, 2016-njy ýylda bolsa üç ýurtda ABŞ-da, Meksikada we Kanadada geçiriler.


text:
Türkmenistanyň Daşary işler ministrligi Eýranyň milli gaz kompaniýasynyň başlygy Hamid Reza Araginiň Tähranyň we Aşgabadyň arasynda gaz söwdasy bilen bagly meselede dörän “maliýe dawalar” barada eden çykyşyna nägilelik bildirdi.
Daşary işler ministrligi öz beýannamasyny Arakiniň soňky günlerde metbugatda eden çykyşlary bilen baglylykda ýaýradandygyny habar berýär we türkmen tarapynyň gaz söwdasy boýunça şertnamadaky borçlaryny berk ýerine ýetirendigini we Eýrana gazyň yzygiderli akdyrylmagyny üpjün edendigini beýan edýär.
“Mundan tapawutlylykda Eýranyň milli gaz kompaniýasy uzak wagtyň dowamynda “al ýa-da töle” prinsipini bozup, türkmen gazyny zerur möçberde kabul etmedi. Üstesine, EMGK-niň şertnamadaky öz maliýe borçlaryny berjaý etmezliginiň netijesinde häzirki wagtda kompaniýanyň “Türkmengaz” döwlet konserniniň öňünde uly bergisi emele geldi” diýlip Türkmenistanyň DIM-niň resmi beýannamasynda aýdylýar.
Beýannamada Araginiň çykyşy “obýektiw däl” we “tendensioz” diýlip atlandyryldy.
Eýranyň Milli gaz kompaniýasynyň başlygy Hamidreza Aragi 24-nji ýanwarda geçirilen metbugat-konferensiýasynda Türkmenistanyň ýylyň başynda Eýrana akdyrýan gazyny kesmegi bilen baglylykda Tähranyň “Türkmengaz” kompaniýasy babatynda kanun taýdan çäre görmäge başlajagyny mälim etdi.


text:
Barselona tomusda Atletiko Madridiň hüjümçisi Grizmany öz hataryna goşmak üçin 5 oýunçysyny satmakçy bolýar diýip Marka okyjylaryna ýetirdi.
Olar Arda Turan, Aleýş Widal, Denis Suarez, Andre Gomeş, Pako Alkaser.
Bu möwsüm 26 ýaşly Grizman hemme turnirler bilen bilelikde 35 gezek meýdança çykyp, 20 pökgüni derwezä gönükdirip, 11 gezegem salnan gola asistlik etdi.
Barselona bäş oýunçysyny satmakçy
Barselona tomusda Atletiko Madridiň hüjümçisi Grizmany öz hataryna goşmak üçin 5 oýunçysyny satmakçy bolýar diýip Marka okyjylaryna ýetirdi.
-
yomudson7
7 months ago
- Aleýş Widal bilen Denis Suarez galsa gaw boljal


text:
Tennis
Tennis sportuň raketka bilen oýnalýan görnüşidir. Tennis oýunlary hem açyk meýdançada, hem ýapyk binada geçirilýär. Tennis üçin kort dürli materiallar bilen örtülip biler, mysal üçin, palçyk, ot ýa-da gaty örtük. Dürli hilli örtülen kortlarda dürli tärleri ulanmaklyk zerurlygy ýüze çykýar, sebäbi dürli kortlarda topuň böküjiligi-de dürlüdir.
Sport görnüşi
Oýunçylar topy raketka bilen urup, biri-birine toruň ýokarsyndan geçirýärler. Oýnuň maksady oýunçy topy alyp bilmez ýaly urmak we şeýlelikde utuk gazanmak. Dört utuk gazanmak bir geými utmagy, alty geými utmak bolsa bir seti utmagy aňladýar. Ilkinji bolup iki setde utmagy başaran oýunçy matçda ýeňiş gazanýar.
Tennisiň üç görnüşi bar, olar: ýekebara (iki oýunçy biri-birine garşy), erkekleriň we zenanlaryň arasynda jübütleýin (iki oýunçydan bolan toparlar biri-birine garşy) we garyşyk jübütler (bir zenan we bir erkekden ybarat bolan toparlar biri-birine garşy).
Gelip çykyşy
Taryhçylaryň aýtmagyna görä, oýun XII asyrda Fransiýada döräpdir. Ol ýerde top eliň aýasy bilen urup oýnalýar eken. Diňe XVI asyrda raketkalar ulanylyp başlady we bu oýna “tennis” (fransuz dilinde “tutmak, almak” diýmegi aňladýar) diýip at berildi. Dünýäde tennis boýunça ilkinji ýaryş, ýagny Wimbldon çempionaty 1877-nji ýylda London şäherinde geçirildi. 1890-njy ýyllardan soň tennis oýnunyň düzgünleri biraz üýtgedi.
“Aşgabat 2017” oýunlarynda
Janköýerler Aşgabat 2017-niň tennis boýunça ýaryşyna 11 günüň dowamynda 16-26-njy sentýabr aralygynda Tennis toplumynda tomaşa edip bilerler. Ýaryşyň netijesinde 5 gezek medal gowşuryş dabarasy geçiriler.
Ýaryşyň geçirilişi
Ýekebara we garyşyk oýunlarda ýeňiş gazanan oýunçylar indiki tapgyrda çykyş etmek hukugyny gazanýarlar.
Gysga maglumatlar
- Taryhçylaryň aýtmagyna görä, oýun XII asyrda Fransiýada döräpdir.
- Dünýäde tennis boýunça ilkinji ýaryş, ýagny Wimbldon çempionaty 1877-nji ýylda London şäherinde geçirildi.
Medallaryň sanawy
Habarlar #Tennis
- Soňky habarlar
Aşgabat 2017-niň surat galereýasy we gündelik hasabat: on birinji güni26 Sentýabr, 2017 (11:57)
- Soňky habarlar
«Aşgabat 2017»-niň surat galereýasy we gündelik hasabat: onunjy gün25 Sentýabr, 2017 (22:18)
- Soňky habarlar
Gündelik maglumat: 2017-nji ýylyň 25-nji sentýabry25 Sentýabr, 2017 (10:24)
- Soňky habarlar
Gündelik maglumat: 24-nji sentýabr, ýekşenbe24 Sentýabr, 2017 (14:17)
- Soňky habarlar
«Aşgabat 2017»-niň surat galereýasy we gündelik hasabat: sekizinji gün23 Sentýabr, 2017 (23:49)
- Soňky habarlar
Gündelik maglumat: 23-nji sentýabr, şenbe güni23 Sentýabr, 2017 (10:53)
- Soňky habarlar
«Aşgabat 2017»-niň surat galereýasy we gündelik hasabat: ýedinji gün22 Sentýabr, 2017 (22:37)
- Soňky habarlar
Surat galereýasy: «Aşgabat 2017»-niň dördünji güni19 Sentýabr, 2017 (23:05)
- Soňky habarlar
Oýunlara täzeden gaýdyp gelen özbegistanly Dustow garşydaşlaryna ussat oýunçydygyny subut edýär19 Sentýabr, 2017 (20:38)
- Soňky habarlar
Sporta bolan söýgi durmuşa bolan söýgüdir08 Sentýabr, 2017 (12:15)
- Soňky habarlar
Taýlandyň tennisçileri Aşgabat 2017-de çykyş etjek mynasyp bäsdeşler bolarlar01 Sentýabr, 2017 (18:16)
- Soňky habarlar
Türkmen tennisçisi kortda tomaşaçylary haýran galdyrar21 Awgust, 2017 (10:27)
- Soňky habarlar
Türkmen türgenleri üstünlige sähelçe ýetmedi22 Maý, 2017 (14:11)
- Soňky habarlar
Türkmenistanyň ýygyndy topary halkara ýaryşynda Kuboga mynasyp boldy25 Sentýabr, 2016 (12:39)
- Soňky habarlar
Türkmen türgenleri — jübütleýin ýaryşlaryň ýeňijileri23 Sentýabr, 2016 (21:39)
- Beýleki habarlar
Bäsleşigiň soňky tapgyrlary22 Sentýabr, 2016 (11:06)
- Soňky habarlar
Paýtagtymyzyň Olimpiýa şäherjiginiň ýapyk tennis desgasynda 18-ýaşa çenli ýetginjekleriň arasynda halkara synag ýaryşy dowam edýär17 Sentýabr, 2016 (10:47)
- Soňky habarlar
Olimpiýa şäherjigi tennisçileri garşylaýar15 Sentýabr, 2016 (12:14)
- Soňky habarlar
Aşgabatda tennis boýunça halkara ýaryşy badalga aldy13 Sentýabr, 2015 (21:18)
- Soňky habarlar
Baýramçylygyň hormatyna ýaryşlar18 Maý, 2015 (22:01)


text:
Türkmenistanyň döwlet býujeti tarapyndan maliýeleşdirilýän ähli edara-guramalara, şol sanda nebit-gaz pudagyna degişli kärhanalara şu ýylyň 1-nji dekabryndan ýa-da 2018-nji ýylyň 1-nji ýanwaryndan iş orunlaryny 30% kemeltmek barada ýokardan görkezme gelip gowuşdy diýip, “Hronika Türkmenistan” neşiri habar berýär.
4-nji dekabrda bu neşir öz ýurt içindäki çeşmelerine salgylanyp, şeýle görkezmäniň ýurduň orta mekdeplerine-de gelip gowuşmandygyny we mugallymlaryň iş orunlaryny kemeltmegiň göz öňünde tutulmaýandygyny belleýär.
“Ýöne muňa derek mekdep direktorlaryndan pensiýa ýaşyna ýeten mugallymlary pensiýa ugratmak talap edilýär. Munuň üstesine-de, ýurduň Bilim ministrligi käbir çagalar baglaryny ýapmak barada karar kabul etdi” diýip, neşir ýapyljak çagalar baglaryndaky terbiýeçileriň käbiriniň beýleki çagalar baglaryna işe geçiriljekdigini, galan böleginiň işden boşadyljakdygyny ýazýar.
Türkmenistanda döwletden aýlyk alýan edara-guramalaryň, şol sanda nebit-gaz pudagyna degişli kärhanalaryň ençemesine işgärleriň sanyny kemeltmek barada ýokardan görkezmäniň berilendigini Azatlyk Radiosynyň ýurt içindäki çeşmeleri hem tassyklaýarlar. Emma olar işden boşadyljak işgärleriniň sany ýa-da prosent görkezijisi barada anyk maglumatyň elýeterli däldigini belleýärler.
“Türkmenistanyň Içeri işler ministrliginiň işgärleriniň sanyny azaltmak hakynda welaýat, şäher, etrap düzümlerine, ýagny departamentlerine görkezme berlipdir. Bu esasanam Içeri işler ministrliginiň ýol hereketine gözegçilik gullugy bilen bagly pudagynda işleýän, il içinde ‘awtoinspektorlar’ diýilýär. Şularyň sany azaldyljakmyşyn, beýleki gulluklardanam azaldyljaklar bar. Ýöne Içeri işler ministrliginiň guramalaryndan esasan köçe-ýol hereketine gözegçilik edýän gullugyň işgärleri azaldyljak” diýip, Aşgabatda ýaşaýan ýazyjy we synçy Amanmyrat Bugaýew döwlet işgärleriniň onlarçasyna salgylanyp gürrüň berdi.
Şeýle-de, ol ýurduň Dokma senagaty pudagynda, şol sanda Aşgabadyň günortasyndaky Dokma fabriginde, Daşoguz hem-de Baýramaly şäherlerindäki çigit ýagyny öndürýän zawodlarda, nebit-gaz pudagyna degişli edara-kärhanalarda işgärleriň sanynyň kemeldiljekdigi barada duýduryş işleriniň geçirilendigini belledi.
Aýdylmagyna görä, bu edara-kärhanalaryň resmileri işgärleriň işden çykarylmagyny işleriň awtomatizasiýanyň, ýagny adam ornuna kämil tehnikadan peýdalanmak tejribesiniň ornaşdyrylmagy bilen düşündirýärler.
Azatlygyň paýtagtdaky ýene bir çeşmesiniň tassyklamagyna görä, işgärleriň işden boşadylmagy bilen baglanyşykly tejribe “Coca-Cola Türkmenistan” kärhanasynda hem amala aşyrylyp, bu ýerde “Coca-Cola” önümlerini öndürijiler işden boşadylypdyr. Emma bu maglumaty häzirlikçe “Coca-Cola Türkmenistan” kärhanasy ne tassyklady, ne-de inkär etdi.
Ýatlap geçsek, Türkmenistanyň döwlete degişli edara-kärhanalarynda iş orunlaryny kemeltmek ýa-da doly iş stawkasyndan ýarym iş stawkasyna geçirmek tejribesi iki ýyldan köpräk wagt bäri dowam edip, soňky aýlarda bu çäräniň gaýtadan güýçlenýändigine üns çekilýär.
Geçen aýyň 14-ne Azatlygyň ýurt içindäki çeşmeleri öňümizdäki ýylyň 1-nji ýanwaryndan işgärleriň sanyny düýpli kemeltmek barada eýýäm azyndan alty edara-kärhana duýduryş berlendigini habar beripdiler. Noýabr aýynyň başyndan bolsa, Türkmenistanyň bilim, saglygy saklaýyş we medeniýet pudaklaryndaky edara-kärhanalara pensiýa ýaşyna ýeten işgärleri işden boşatmak hakynda görkezme berýän teklip hatlary ugradylyp başlandy.
Ýurtda döwlete degişli käbir pudak kärhanalarynyň sanynyň we iş orunlarynyň kemeldilmegi barada türkmen resmileri we media serişdeleri tarapyndan aç-açan maglumat ýa-da düşündiriş berilmese-de, bu waka dünýäde energiýa serişdeleriniň bahasynyň aşaklamagy netijesinde, Türkmenistanyň öz garaşsyzlygyna eýe bolany bäri iň agyr ykdysady krizisi başdan geçirýändigi aýdylýan döwürde bolup geçýär.


text:
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow anna güni Ministrler kabinetiniň 2017-nji ýyldaky soňky maslahatyny geçirip, türkmen manadynyň durnukly bolmagynda galjakdygyny aýtdy.
“Çaklamalara görä, puluň hümmetsizlenmegi hem durnukly ýagdaýda, takmynan, 6 göterim möçberde saklanar” diýip, Berdimuhamedow aýtdy.
Prezident bu çaklamalaryny “geljek ýyl üçin gowy Döwlet býujetiniň kabul edilmegi” bilen düşündirdi. Ol zähmet haklarynyň, pensiýalaryň we döwlet kömek pullarynyň möçberiniň ýene-de 10 göterim ýokarlandyrylandygyny ýatlatdy. “Zähmet haklaryny tölemekde hem hiç hili mesele ýok” diýip, döwlet baştutany aýtdy.
Türkmenistanda dollaryň resmi kursy 3,5 mant bolmagynda galýar, “gara bazarda” 1 ABŞ dollary 10 manada golaýlady.
Dollaryň erkin konwertasiýasynyň ýapylmagy we beýleki çäklendirmeler türkmen raýatlarynyň döwlet kursundan dollar almak üçin daşary ýurtlara gatnamagyny köpeltdi.


text:
Ukrainanyň paýtagtynda ýüzlerçe adam ýöriş geçirip, içeri işler ministri Arsen Awakowyň wezipesinden çekilmegini we aklawçynyň ölümini derňemegi talap etdi.
Protestçiler Iryna Nozdrowskanyň jesediniň tapylmagynyň ertesi 2-nji ýanwarda Kiýewiň regional polisiýasynyň edara jaýynyň öňünde jemlendiler.
Aklawçynyň 29-njy dekabrda ýitirim bolandygy habar berlipdi.
Regional polisiýasynyň müdiri Dmytro Tsenow protestçiler bilen duşuşdy we bilermenleriň ýörite toparynyň Nozdrowskanyň ölümini derňeýändigini habar berdi.
Nozdrowska 2015-nji ýylda öz aýal dogany Switlana Sapatanyskanyň ölümi bilen baglylykda tussag edilen Dmytro Rossoşanskiniň işi boýunça eden tagallalary sebäpli haýbat atylypdy.


text:
dil
Jump to navigation Jump to search
[üýtget]
At[üýtget]
- [1] (anatomiýa) Agyz boşlugynda ýerleşen tagam biliş organy.
- [2] (sagat) Öz okunda aýlanyp, wagt, güýç we ş.m. görkeziji uzynja ýasy demir;
- [3] (jaň) Urup ses çykarmak üçyn uzynja ýogyn demir.
- [4] Pikirlenmäniň işleýiş netijelerini belleýän we adamlaryň aragatnaşyk serişdesi bolan sesleriň we sözlük-grammatik serişdeleriň ulgamy.
- [5] Gepleýiş ukyby, sözleýiş başarjaňlygy.
- [6] Umumy halk sözlük-grammatik ulgamyna esaslanýan söz döredijiligindäki gepleýiş serişdeleriniň jemi.
- [7] Gerekli maglumatlary almak mümkin bolan ýesir.


text:
Şöhrat Abdyýew-Köneürgenç rowaýatlary
Ürgenç gadymy Horezm döwletiniň paýtagty hökmünde-de, öz ösen medeniýeti, ylmy, sungaty bilen-de has irki döwürlerden bäri meşhurlyk gazanyp gelipdir. Ol has irki siwilizasiýanyň merkezleriniň biri hökmünde taryha girdi. Taryhyň çarhy soňky döwürlerde Ürgenjiň ýüzüne çäge syçradyp geçip gidipdir. Emma şol döwürlerden galan nusgalar kül içindäki göwher ýaly asyrlardan-asyrlara lowurdapdyr. Şol döwrüň ajaýyp ymaratlaryndan, sungat eserlerinden nusgalar biziň günlerimize hem gelip ýetidpir. Indi onuň adyna Köneürgenç diýýärler. Müň ýaşly ymaratlary bilen seleňläp oturan şäher köpleriň ünsüni çekýär. Eýsem, Köneürgenç örän köp dürli rowaýatlaryň hem mesgeni. Olar diňleýjini biygtyýar özüne çekýär. Babam söhbetsöýer, märekeman adamdy. Onuň aýdyp beren rowaýatlary, ertekileri çagalykdan aňymda galypdyr. Olar maňa köp wagtlap ynjalyk bermedi. Ahyry hem şu kitabyň dünýä inmegine getirdi. Şonuň üçin kitaba başda «Babamyň hekaýatlary» diýip at goýjak boldum. Emma rowaýatlaryň köpüsiniň ýerligi gadymy Horezm topragy, Köneürgenç bilen baglanyşykly bolup çykdy. Şeýle bolansoň Köneürgenç bilen baglanyşykly bolmadyk käbir ertekileriň, rowaýatlaryň bolmagyna garaman, «Köneürgenç rowaýatlary» diýip atlandyrmagy dogry tapdym. Kitap folklor materialymy ýa-da gaýtadan işlenen proza diýen soragy çözmegi bolsa, kitaby okajak okyjylaryň özlerine goýýaryn.


text:
"CIS Debt Recovery Solutions" atly halkara hukuk firmasy Türkmenistanyň "Türkmennebit" döwlet şereketiniň pul töläp biljek ýagdaýda däldigini beýan edýär we onuň halkara şäriklerine energiýa çeşmelerine diýseň baý Türkmenistanyň şol döwlet konserni bilen işleşmegiň uly töwekgelçilik boljagyny bildirýär.
"Türkmennebit" döwlet şereketiniň Kiprde ýerleşýän "I.C.Intercomplect Ltd" atly şäriginiň hukuk wekili höküminde çykyş edýän bu firma Türkmenistanyň döwlet konserniniň 4 ýyldan bäri satyn alan nebit we gaz özleşdirilmeginde ulanylýan enjamlarynyň göwrümi 8 million amerikan dollaryndan gowrak bolan bergisini "wagtlaýynça pul ýetmezçiligi we töleg kynçylygy" sebäpli diýen düşündiriş bilen tölemeýändigini mälim edýär.
Bu barada maglumaty Azatlyk Radiosyna "CIS Debt Recovery Solutions" atly halkara hukuk firmasynyň baş geňeşçisi Taras Kopiý gürrüň berýär.
Hukuk firmasy tarapyndan Azatlyk Radiosyna hödürlenen resminamada görkezilişine görä, häzirki wagtda "Türkmennebit" döwlet konserniniň 2013-nji ýylda "I.C. Intercomplect Ltd" atly firmadan satyn alan nebit we gaz önümçiligi enjamlary üçin tölemeli pulunyň mukdary 8 360 222,25 amerikan dollary möçberinde. Taraplaryň arasynda gol çekilen 26.04.2013 seneli şertnama laýyklykda, Türkmenistanyň almagy göz öňünde tutan barlag laboratoriýasy bilen nebit-gaz känleriniň özleşdirilmeginde ulanylýan burawlaýjy göçme desga bilen bilelikde bu san 9 033 015,00 amerikan dollaryna barabar bolýar.
Resmi hatlarda türkmen tarapynyň "I.C. Intercomplect Ltd" atly firma bergisiniň bardygy barasynda hiç hili garşylyk bildirilmeýär. Enjamlaryň tutuşlygyna iberilmegi hem şol bir wagtyň özünde şertnama laýyklykda "enjamlar gowşurylan badyna gysga wagtyň içinde töleginiň doly amala aşyrylmagyna güwä geçýär". "I.C. Intercomplect Ltd" atly firmanyň başlygy E. Klerides bilen "Türkmennebit" döwlet konserniniň başlygy T. Begjanowyň gol çeken kepilnamasynda, 2015-nji ýylyň 20-nji martyndan başlap 673 692,75 amerikan dollary möçberindäki tölegden soň şertnama laýyklykda "Türkmennebit" döwlet konserniniň galan bergisiniň mukdarynyň 8 360 222,25 amerikan dollarydygy tassyklanýar.
Şertnama laýyklykda umumy tölegiň galan ýüzden 90 göteriminiň, ýagny 8 130 523,50 amerikan dollaryna barabar bolan böleginiň bolsa enjamlar tabşyrylandan soňky 30 günüň dowamynda tölenmelidigi nygtalýar.
Taras Kopiý, 2015-nji we 2016-njy ýyllarda türkmen tarapynyň öz bergisiniň öwezini dolmak üçin eýranly tarap bilen görüşmegi maslahat berendigini aýdýar. Şonda Türkmenistan döwletine bergisi bolan bir Eýran firmasynyň agzalýan pul mukdaryny "I.C. Intercomplect Ltd" atly firmanyň hasabyna gönükdirmeginiň teklip edilendigini bildirýär.
Taras Kopiý: Olar biziň müşderilerimiz bilen duşuşyp, ýagdaýy düşündiripdirler. Şonda eýranly bir gaz firmasynyň "Türkmengaz" şereketine bolan bergisini "Türkmennebit" döwlet konserniniň bergisiniň öwezine tölemegi barasynda ylalaşylandygyny aýdypdyrlar we biziň müşderimizem şeýle teklibe oňaýly garapdyr. Gepleşikler geçirildi. Ýöne eýranly tarap tölegi näme üçin hut şeýle görnüşde amala aşyrmalydygyna düşünmeýändigi üçin mundan gaça durjagyny ýaňzytdy.
Hukukçynyň aýtmagyna görä, gepleşikleriň netijesinde, eýranly tarap özüniň bergisini "Türkmennebit" döwlet konserniniň "I.C. Intercomplect Ltd" atly firma bolan bergisiniň öwezine geçirmekden ýüz öwürýändigini resmi hat bilen bildirdi.
"CIS Debt Recovery Solutions" atly halkara hukuk firmasynyň wekiliniň sözlerine görä, ahyrky gepleşikler hem bir netije bermändir. Türkmenistanyň prezidentine iberilen ýüzlenme hem jogapsyz galypdyr we firma "Türkmennebit" döwlet konsernine berginiň hepdede 700 müň dollar amerikan dollary görnüşinde bölekläp, geçen ýylyň sentýabr-dekabr aýlarynyň dowamynda doly tölenmegi barada teklip hödürläpdir.
"CIS Debt Recovery Solutions" atly halkara hukuk firmasynyň wekili Taras Kopiý hukuk firmasynyň we onuň müşderisiniň Türkmenistanyň döwlet konserniniň öz bergisini üzüp bilmeýändigi üçin öňe sürýän sebäbine amala aşyrýan halkara işlerinden gazanýan girdeýjilerine esaslanylan halatynda hakykata laýyk hasaplamaýandygyny bildirýär.
Taras Kopiý: Olar pul ýokdugyny we gaty kyn finans ýagdaýyny başdan geçirýändigini aýdýarlar. Bu gaty gülkünç. Ol döwlet konserniniň ummasyz girdeýji gazanýandygyny hemmeler gowy bilýär. Bu ýerde eger ýagdaý şeýle bolsa, onda bergisini üzüp bilmez ýaly ol girdeýjileriň nirä sowlandygy barasynda sorag ýüz çykýar.
Taras Kopiý munuň halkara şärikleriň Türkmenistanyň şertnamalardaky öz hyzmatdaşlyk borçlaryny ýerine ýetirmeýändigi barasynda edilen ilkinji arza-şikaýat bolup durmaýandygyny belleýär we "CIS Debt Recovery Solutions" atly halkara hukuk firmasynyň bergini hemmelere jar etmek esasynda töletmegä synanyşýandygyny bildirýär.
Taras Kopiý: Biz mundan owalam "Türkmengaz" şereketi bilen iş salyşdyk we ýagdaý edil şuňa meňzeşdi. Şonuň üçinem biz çözgüdi olaryň halkara iş abraýyna ýetjek täsirleriň fonundan gözleýäris. Has geň galdyrýan tarapy bolsa, biz hemişe olara soňunyň nirä barjagyny öňünden duýdurýarys. Biz olara hat ýazyp, töwella edýäris we eger-de olar oňaýly jogap bermän halatynda, nähili çäreleri görjegimiz barasynda duýduryş edýäris. Biz yzygiderli ýagdaýda olaryň araçylary, iş şärikleri we hyzmatdaşlyk edýän taraplary bilen görşüp, ol döwlet konserniniň öz bergisini üzüp bilmejek ýagdaýdadygyny duýdurýarys. Şeýlelikde, biz aslynda olara özleriniň hem edil biziň müşderimiz ýaly oňaýsyz ýagdaýa düşmezligi barasynda duýduryş edýäris. Biz "Türkmengaz" şereketiniň edil häzirki ýagdaýda 15 million dollar bergisiniň bardygyny bilýäris. Bize bu ugurda birnäçe firma ýüz tutdy we biz şu wagt olar üçin iş alyp barýarys.
Türkmenistanyň hökümeti "Türkmennebit" döwlet konserniniň "I.C. Intercomplect Ltd" atly firma bolan bergisi hakda hiç hili kommentariýa bermeýär. Azatlyk Radiosynyň bu ugurda "Türkmennebit" we "Türkmengaz" döwlet konsernlerinden nähilidir bir maglumat almak synanşyklary başa barmady.


text:
02.05.2017. Aşgabatda Öý hojalyk harytlarynyň halkara sergisi öz işine başlady. Türkmenistanyň Söwda-senagat edarasynyň däp boýunça geçirýän nobatdaky ýöriteleşdirilen ykdysady gözden geçirilişi ýurdumyzyň we daşary döwletleriň öý hojalyk harytlaryny öndürijileriň ýeten derejelerini, şeýle hem bu ugurdaky täze işläp taýýarlamalary we meýilleri görkezmäge gönükdirilendir.
Häzirki döwürde bu ugurda dünýäniň öňdebaryjy önüm öndürijileriniň kämil tehnologiýalaryny we işläp taýýarlamalaryny özleşdiren onlarça kärhanalar netijeli işleýärler. 2016-njy ýylda Ahal welaýatynyň Ak bugdaý etrabynda mebel we oňa degişli önümleriň dürli görnüşleri boýunça ýöriteleşdirilen hem-de içerki bazarda mynasyp bäsdeşlik edýän 18 hususy kärhanany özünde jemleýän mebel önümçiligi toplumy kemala geldi. Täze toplumyň döredilmegi ýurdumyzyň mebel öndürijileriniň işini höweslendirmäge we olaryň eksport ugurlaryny artdyrmaga gönükdirilendir.
Telekeçiler mebel önümçiligi üçin serişdeleri ulanmakda täze çözgütleri yzygiderli gözleýärler. “Şahym-Şa” hojalyk jemgyýetiniň bölüminde polipropilenden we metal gurnamalaryndan öndürilen turbalar, profiller, oturgyçlaryň, kreslolaryň, stollaryň we çişlik bişirilýänleriň bezegli gurnama önümleri görkezilýär. Türkmen telekeçileriniň işewürlik babatda daşary ýurtly hyzmatdaşlar bilen ýygjam gatnaşyklary ýola goýmagyň netijesinde ýurdumyzyň sarp edijileri mebelleriň, dünýäniň öňdebaryjy önüm öndürijileriniň dokma önümleriniň we beýleki serişdeleriň köp görnüşlerini edinmäge bolan isleglerini kanagatlandyrmaga mümkinçilik berdi. Türkiýäniň “Idollife Mobilliýa Izzatowa”, “Dentaş” (çyraglar, yşyklandyryjylar, wazalar, surat eserleri), “Suede Ser” (täzeçil serişdelerden mebel üçin niýetlenen matalar), şeýle hem ýurdumyzyň telekeçi-distrýutorlarynyň Ýewropanyň iň gowy önüm öndürijileriniň içerki bezege niýetlenen dürli önümlerini sergide görmek bolýar.
Sergide ýurdumyzyň Söwda we daşary ykdysady aragatnaşyklar ministrliginiň Mebel merkeziniň, “Aşgabat şäheriniň bazarlar birleşiginiň”, “Altyn Asyr” söwda merkeziniň täze önümleriniň giň görnüşleri, häzirki döwürde paýtagtymyzyň ilatyna we myhmanlaryna hödürlenýän harytlar görkezilýär. Olaryň hatarynda öý hojalygynda, aşhanada ulanylýan mebeller we enjamalar, durmuş tehnikasy, teleapparatura, radiotelefonlar, kompýuterler, sowadyjylar,gaz we elektrik plitalary, ýuwujy maşynlar, suw gyzdyryjylar we plastikden edilen dürli önümler bar.
Bu gezekki sergide “Türkmen şöhle” hojalyk jemgyýetiniň polimerden öndüren köp görnüşli harytlary görkezilýär. Bu bölümde berkligi, gözegelüwliligi we ekologiýa howpsuzlygy babatda tapayutlanýan dürli gaplaryň, aşhana serişdeleriniň, ýeňil mebelleriň, çaga oýnawaçlarynyň, suwa düşülýän otaglara niýetlenen zerur serişdeleriň, ýuwujy serişdeleriň 60-a golaý görnüşi hödürlenýär. Bu hojalyk jemgyýeti şu ýylyň aýagyna çenli plastik önümleriniň görnüşlerini 100-e ýtirmegi meýilleşdirýär.
Mälim bolşy ýaly, ýurdumyzda dürli elektron enjamlarynyň önümçiligi boýunça kärhanalary döretmek baradaky Döwlet maksatnamasynyň çäklerinde öňdebaryöy tehnologiýalar esasynda ugurdaş kärhanalaryň kemala gelmegine gönükdirilen döwlet-hususyýetçilik ugrundaky bilelikdäki düzümler döredilýär. Olaryň hatarynda gurnama gaz we elektrik plitalarynyň, elektrik peçleriniň, mikrotolkunly peçleriň we tozan sorujylaryň önümçiligini ýola goýan “Hojalyk harytlary” hojalyk jemgyýeti bar.
Şeýle hem ýurdumyzda şu ýyl döredilen “Aýdyň gijeler” hojalyk jemgyýeti 3-den başlap, 24 watt çenli kuwwaty bolan we ýylda 8 million 440 müň möçberde LED lampalarynyň dürli görnüşleriniň önümçiligine gönükdirilen ýöriteleşdirilen düzüm netijeli iş alyp barýar. Önümçiligiň 80 göterimine golaýynyň ýerli serişdelerden alnan çig malyň ulanylmagy harytlaryň daşary ýurtlardan getirilýän önümlere garanyňda has arzan bolmagyny şertlendirýär.
Ýurdumyzyň dokmaçylary hem öý hojalygyna niýetlenen önümlerini görkezdiler. Olaryň hatarynda düşek we hammam toplumlary, aşhana üçin niýetlenen dokma önümleri bar. Pudagyň ösüşiniň barşynda mebele örtülýän matalaryň önümçiligini ýola goýmak meýilleşdirilýär.
Ýurdumyzyň Söwda-senagat edarasynyň sergi zalynda geçirilýän Öý hojalyk harytlarynyň halkara sergisiniň çäklerinde tejribe alşylmagyny, häzirki döwürde gazanylan üstünlikler, täzeçil işläp taýýarlamalar bilen tanşylmagyny, hyzmatdaşlyk gatnaşyklarynyň ýola goýulmagyny we ýurdumyzyň harytlarynyň dünýä bazarlaryna çykarylmagyny şertlendirilýän işewür duşuşyklary geçirilýär.
Aşgabatlylar we paýtagtymyzyň myhmanlary serginiň gymmatlyklary bilen 4-nji maýa çenli tanşyp bilerler.