text:
Her bir geçen gün beýlekisine meňzemeýän hem bolsa taryhçylar “taryh gaýtalanýar” diýýärler. Bu pikirde hakykatyň ýeterlik paýy bar. Dogrudanam her geçen gün taryha girýär, gelen gün bolsa täze wakalara beslenýär. Ýöne taryha çuňňur nazar aýlasaň, geçmişiň we şu günüň wakalarynyň arabaglanyşygyny görmän geçip bolanok. Bir mahal bolup geçen wakalaryň we şu gün bolup duran hadysalaryň arasyndaky meňzeşlik ünsüňi çekýär.
Häzirki ýaşaýan zamanamyzda ylym we tehnika örän çalt depginde pajarlap ösýär. Geçmişde-de her döwür üçin ozalkydan has güýçli, tiz ýaly görnen ösüşler we özgerişler adamlaryň ünsüni çekip gelipdir. Şeýle çalt amala aşýan we düýpli özgerýän hadysany “öwrülişik” diýip atlandyrýarlar. Bu gün ylmy çeşmelerde we köpçülikleýin habar beriş serişdelerinde “Senagat 4.0” ýa-da “Dördünji senagat öwrülişigi” diýilýän düşünjelere ýygy-ýygydan gabat gelmek bolýar. Bu düşünjeler köplere tanyş bolmasa-da, taryhçylara mälimdir. Şu ýerde sanly ulgamyň uly möçberde ornaşdyrylmagynyň näme sebäpden “Dördünji senagat öwrülişigi” diýlip atlandyrylýandygy barada gysgaça gürrüň edeliň.
Düşünjäniň döreýşi we gysga taryhy. Dördünji senagat öwrülişiginiň başlananlygy barada ilkinji bolup Klaus Şwab belläpdir. Ol meşhur ykdysatçy, Dawos (Şweýsariýa) Bütindünýä ykdysady forumynyň esaslandyryjysy we ýerine ýetiriji direktorydyr. Onuň aýtmagyna görä, adamzat jemgyýeti häzire çenli üç sany senagat öwrülişigini başdan geçirdi. Häzir bolsa onuň dördünjisini garşy alýar.
Öz ýazan “Dördünji senagat öwrülişigi” atly kitabynda Klaus Şwab birinji senagat öwrülişiginiň 1760-1840-njy ýyllarda bolup geçendigini we onuň bug bilen işleýän enjamyň oýlanyp tapylmagy bilen baglydygyny ýazýar. Ikinji öwrülişik XIX asyryň ahyryna we XX asyryň başyna gabat gelýär. Onuň başlangyjynyň alamatlary hökmünde hem ýagtylyk çyrasynyň oýlanyp tapylmagy, elektrik togunyň we konweýerli önümçiligiň ýaýramagy görkezilýär. Üçünji senagat öwrülişigi bolsa geçen asyryň 60-njy ýyllarynda ýarymgeçiriji diodlaryň oýlanyp tapylmagy bilen bolup geçdi diýip, awtor belleýär.
Häzirki öwrülişik we onuň alamatlary. Bu günem tutuş dünýäde senagat düýpli öwrülişigi başdan geçirýär. Göwrümi, ýaýrawy we çylşyrymlylygy babatda bu günki senagat öwrülişigi ozalkylardan has ýokarydyr. Ol biziň durmuşymyzy düýpgöter üýtgedýär. Häzir bir dürli ugurlarda haýran galdyryjy tehnologik öňegidişlikleriň şaýady bolýarys: emeli aň, robotlaşdyrma, üç ölçegli çap ediş (3D printing), nano- hem-de biotehnologiýalar we beýlekiler.
Başdaky üç öwrülişikler diňe täze tehnologiýalaryň peýda bolmagy bilen şertlendirilýän bolsa, dördünji senagat öwrülişiniň tapawutly tarapy tehnologiýalaryň ýaýraýyş we olaryň ulanylyş häsiýetiniň tizligindedir.
Täze-täze döreýän sanly tehnologiýalar özünde ösüşiň uly mümkinçiliklerini jemleýär, ýöne şol bir wagtda-da olar uly töwekgelçilikler bilen baglydyr. Şeýle ösüşde döwürden yza galmak örän aňsat. Sebäbi dördünji senagat öwrülişigi juda çalt bolup geçýär. Sanly ulgamy ýola goýmakda aýry-aýry taraplaryň (döwletleriň, guramalaryň, kompaniýalaryň we ş.m.) çözgütleri kabul ediş tizligi we ösüş derejesi biri-birinden tapawutlanýar. Degişli çözgütleri kabul etmekde dessinlik görkezen we ösüşi ýokary derejä çykarmagy başaran taraplar onuň miwelerini görse, bu babatda haýalýagallyga ýol berenlere yzagalak topara düşmek howpy abanýar.
“Senagat 4.0”. Bu adalga hut şeýle görnüşde ilkinji gezek 2011-nji ýylda Germaniýanyň ykdysadyýetini ösdürmegiň strategik meýilnamasynda agzalyp geçilýär. Bu meýilnama maglumat tehnologiýalary ulgamynda uly ösüşi gazanmagy göz öňüne tutýar. Biziň döwletimizde-de bu adalga köplenç dördünji senagat öwrülişiginiň sinonimi hökmünde peýdalanylýar. Emma ilkibaşda ol has dar manyda ulanylýardy. Ýagny ozal bu düşünje enjamlaryň ähli böleklerine datçikleriň kömegi bilen önümçiligiň sanlylaşdyrylmagyny we kiberfiziki ulgamlaryň ornaşdyrylmagyny hem-de ähli elýeterli maglumatlaryň seljerilmesini aňladýardy.
Başgaça aýdylanda, bu akylly zatlaryň önümçiligidir. Meselem, geljegiň önümçilik zynjyrynyň nusgasyna görä, siziň telefonyňyz özüniň “ömrüniň” azalýandygyna aňsa, bu barada özi habar berýär. Zawodda awtomatik ýagdaýda täze telefony öndürmek wezipesi ýola goýlar. Haçanda siziň telefonyňyz doly hatardan çykan badyna oňa derek täze öndürilen telefon siziň üçin amatly ýere iberiler.
Ine, täze döwrüň senagat öwrülişiginiň gurluşy şeýleräk göz öňüne getirilýär. Bu diňe ýekeje we ýönekeý mysaldyr. Ýakyn geljekde önümçilik prosesleriniň düýbünden üýtgemegi bilen ykdysadyýetiň hem doly özgermegine garaşylýar. Şol özgerişde yza galmazlyk üçin döwrüň tizligi bilen deň aýak urmak esasy şert bolup durýar.
Kerimmuhammet Muhammetorazow,
Aşgabat şäherindäki ýöriteleşdirilen 97-nji orta mekdebiň taryh mugallymy.
https://www.atavatan-turkmenistan.com/tokio-2020-turkmenistan-medally-yurtlaryn-sanawynda/


c: text/html

text:
Mälim bolşy ýaly her ýylda ABŞ-nyň Grin Kard Lotereýa meýilnamasy, ABŞ-a immigrasiýa derejesi az bolan ýurtlarda doglan 55 000 adama, ABŞ-a hemişelik gitmek mümkinçiligini berýar. Şu lotereýada utujy saýlama kompýuter arkaly geçirilýär we utujylaryň sany dünýa boýunça alty geografik regionlara paýlanylýar. 2020-nji ýyl boýunça tabşyrylan soragnamalar boýunça utujylar ýakynda belli bolýar. DW-2022 meýilnamasyna gatnaşmak isleýanleriň soragnamasy internet arkaly 2020-nji ýylyň 7-nji oktýabryndan başlap, 10-njy noýabra çenli kabul edildi.
“Google” we “Atavatan” saýty bäsleşýär: häzirlikçe “Google” öňde
Utujularyň köp göterimi, ABŞ-a immigraziýa az baran ýurtlarda dogulan adamlara berilýär.
dowamy Green Card (Grin Kard) boýunça utujylar haçan belli bolýar? at TÜRKMENISTAN WE DÜNÝÄ HABARLARY.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Barha dabaralanýan Bitaraplyk syýasatymyz halkyň ýoluna — pederlerimiziň milli ýörelgelerine esaslanýar. Binýady pähim-parasatdan tutulan türkmen diplomatiýasy ynsanperwerligi, agzybirligi, halkara parahatçylygyny we howpsuzlygyny goramakda dünýä nusgalyk taglymat bolup äleme dolýar.
Dünýäde parahatçylyk hakyndaky taglymatlaryň barha kämilleşmegini isleýän türkmen Lideri parahatçylygy döretmek sungatyny dünýä ýaýýar. Kökleri ata-babalarymyzyň hoşniýetlilik, parahatsöýüjilik ýörelgelerinden gözbaş alýan, dünýä ösüşiniň çarhyna bat beren türkmen Bitaraplyk daragtynyň köki has berkäp, äpet Parahatçylyk daragtyna öwrülýär.
Hemişelik Bitaraplyk — asyrlar aşan gatnaşyklaryň altyn derwezesi. Bagtyýarlyk döwrümizde milli gözbaşlara daýanýan hemişelik Bitaraplyk syýasatymyz mazmun taýdan has-da çuňlaşdy. 2020-nji ýyl – Birleşen Milletler Guramasynyň döredilmeginiň 75 ýyllyk ýubileý senesi ýylynda Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistan döwletimiziň hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýynyň ilkinji gezek ykrar edilenine 25 ýyl doldy. Iki sany ýubileý senäniň gabat gelýän ýylynyň ýurdumyzyň ykbalynda «Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany» ýyly diýlip atlandyrylmagy ýöne ýere däl. Şanly ýylda hormatly Prezidentimiz ýylyň şygary bilen adybir täze kitabyny halkymyza sowgat bermegi Bitaraplyk syýasatymyzyň has-da dabaralandyrylandygynyň subudydyr.
Halkymyzyň abadançylygy, rowaçlygy ugrunda ýadawsyz tagallalar edýän, bize şeýle ajaýyp zamanamyzda netijeli işlemäge şert döredip berýän Gahryman Arkadagymyzyň jany sag, ömri uzak bolsun, il-ýurt bähbitli, döwlet ähmiýetli işleri elmydama rowaçlyklara beslensin!
Yslamberdi TYLLANUROW,
Türkmen döwlet binagärlik-gurluşyk
institutynyň uly mugallymy.


text: Türkiýäniň media serişdelerinde üç türkmen studentiniň bir gazak studenti bilen neşe öndürmekden we satmakdan güman edilip saklanandygy barada berlen habar halk köpçüliginde uly seslenme döretdi. Türkiýäniň "Milliýet" gazetiniň ýazmagyna görä, Konýa şäherinde neşä garşy göreş toparynyň bir jaýda gurnan operasiýasynda üç Türkmenistanly we bir sany hem Gazagystanly student göz astyna alyndy. Şübhelileriň eginbaş saklanýan ýerde gizlinlikde neşe ösdürip ýetişdirip, soň hem onuň söwdasy bilen meşgullanandygy anyklanypdyr. Türkiýäniň "haberler.com" neşiri hem habarynda, Konýa polisiniň neşä garşy göreş bölüminiň işgärleriniň şäher merkezine degişli Selçuklu etrabynda studentleriň aglaba köpçülikde ýaşaýan Bosna-Herksek mähellesindäki bir öýde neşe söwdasynyň gurnalýandygy barasynda maglumat edinendigini ýazýar.


text:
Wasiliý Smyslow
(Doglan senesi: 24.03.1921ý- Aradan çykan senesi: 27.03.2010ý (89 ýaş)) Dünýäniň 7-nji küşt çempiony. 1957-1958-nji ýyllar aralygynda dünýäniň küşt boýunça çempiony boldy. Wasiliý Smyslow 1921-nji ýylyň 24-nji martynda şol wagtky SSSR-iň Moskwa şäherinde ýahudis maşgalada eneden bolýar. 6 ýaşyndaka kakasy oňa küşt öwredýär. 1938-nji ýylda bolsa, SSSR-iň ýetginjekleriniň arasynda geçirilen ýaryşda çempion bolýar. SSSR çempionatyna bolsa, her ýyl gatnaşyp, 1944-nji ýylda ikinji orny eýeledi. 1945-nji ýylda radionyň üsti bilen geçirilen toparlaýyn ýaryşda SSSR-iň ikinji stolunda oturyp, dünýäniň çempiony bolmaga dalaşgär Samuel Reşewskini 2-0 hasap bilen utdy. 1949-njy ýylda bolsa, SSSR-iň çempiony Deýwid Bronşteýni ýeňdi. Smyslow näçe jan etse-de hemişe Mihail Botwinnikden soň ikinji bolýardy. Alýohin aýrylandan soňra ussat küştçileriň hatarynda görlezilmäge başlandy we 1948-nji ýylda geçirilen dünýä çempionatynda ýene-de Botwinnikden soň ikinji boldy.
1954-nji ýylda Botwinnik bilen ýene-de oýnady, emma, bu oýun deňlik bilen tamamlanansoň çempion yglan edilmedi. Ahyry, 1957-nji ýylda Botwinnigi 12,5-9,5 (6 utuş, 3 utulyş, 13-deňlik) bilen ýeňip dünýäniň çempiony boldy.
FIDE-niň şol wagtky kanunlaryna görä çempion ýeňilse 1 ýyldan soň rewanş oýnamaga hukugy bardy. Şeýlelik bilen 1958-nji ýyl Smyslow bilen Botwinnik ýene oýnadylar. Bu oýny 12,5-10,5 utuk bilen (7 utuş 5 utulyş 11 deňlik) Botwinnik ýeňdi. Bu oýundan soň 7 gezek dalaşgär bolsa-da (1950, 1953, 1956, 1959,1965, 1983/84 we 1985-nji ýyllar) hiçbirinde üstün çykyp bilmedi. 1985-nji ýylda ýaş Kasparowa garşy 4,5-8,5 (0 utuş, 4 utulyş, 9 deňlik) utuk bilen ýeňildi. 1991-nji ýylda bolsa, "dünýäniň tejribeli küştçileri çempionatynda" birinji orna mynasyp boldy. Hem dünýä çempionlygyny hem-de tejribeli küştçiler dünýä çempionlygyny alan ýeke-täk küştçidir Smyslow. Ýaşy gidişse-de beýleki grossmeýsterlere garşy ussatlygyny görkezýärdi.
Smyslow öňden bilinýän oýunlarda. endşpillerde (oýunsoňlarynda), kombinasiýalary döretmekde we kiçijik üstünlikleri utuşa öwürip bilmekde ussatdyr.
Smyslow küştden daşary opera seslendirmegi halar eken. Käwagtlar dostlaryna bu zehinini görkezer eken.


text:
«Ýar, oýangyl» diýdim, sen oýanmadyň.
It-guş ah eýledi kylan zaryma,
Ýatanlar oýandy, sen oýanmadyň…
Daň-säherde öwser sabanyň ýeli,
Men bilbilem, ýat eýlerem ol güli,
Deňim-duşum aýdar: nedir hyýaly?
Syrym paş eýledim, ýar, oýanmadyň.
Gije garaňkydyr, gözlerim görmez,
Hyýalym keç boldy, pikirim ýörmez,
Ýagşydan, ýamandan ýarym ses bermez,
Gulagyň ker boldy, ýar, oýanmadyň.
Bir guş geldi, gondy tüýnük ustüne,
Nazar saldy akja öýüň astyna,
Ganat ýaýdy, gitdi älem pestine,
Ýatan guş oýandy, ýar, oýanmadyň.
Gapysyna geldim, görsem diýp ýüzün,
Hassa men, eşitsem ol şirin sözün,
Dünýäge taý görmen, ýar gara gözüň,
Gözlerim kör boldy, ýar, oýanmadyň.
Şykyrt edip, ýel oýnaýar işigin,
Söndüripdir men pakyryň yşygyn,
Magşuk imdi ýada salmaz aşygyn,
Biwepa garaşdym, ýar, oýanmadyň.
Daň ýyldyzy dogdy, jahan ýagtyldyp,
Men pakyr durar men gapysyn alyp,
Oýatmaz ukudan daň ýeli çalyp,
Daň şemaly turdy, ýar, oýanmadyň.
Ne bolupdyr saňa, beýle ýatyp sen?
Pikir bilen gam laýyna batyp sen,
Öz söwdügiň ýowuz derde satyp sen,
Ýusup deý gider men, ýar, oýanmadyň.
Aşyk diýsem, kime gulagyn goýar,
Ýaşyrsam syrymny, ulus-il duýar,
Hudaýym, ýar haçan ukudan doýar,
Yns-jyns doýandyr, ýar, oýanmadyň.
Nepes diýer, indi giderem mundan,
Daň şemaly öter bu ýektaý dondan,
Imdi gol göterdim, ýar, menem senden,
Uzyn gije ötdi, ýar, oýanmadyň…


text:
Aqsha usaqtap berińizshi - temirtaýlyq satýshylardy eski tásilmen aldaǵan
NUR-SULTAN. QazAqparat – Aqsha usaqtatý syltaýymen birneshe satýshyny sazǵa otyrǵyzǵan temirtaýlyq jigit Qaraǵandyda ustaldy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Elordanyń Birjan Sal kóshesindegi dámhanada jas jigit kesek kýpıýrany usaqtatý syltaýymen kassadan 10 myń teńgeni jymqyrǵan. Onyń bul tásili ınternette keńinen tanymal tásil bolyp sanalady. Keıin kúdiktiniń dál osyndaı jolmen astanadaǵy úsh dúkenniń satýshylaryn da aldaǵany belgili boldy.
«Alaıaq dúkennen azyq-túlik satyp alyp, esep aıyrysar kezde 10 myńdyq kesek aqsha kórsetip, biraq qolynan shyǵarmastan, satýshynyń áreketin kútip turady. Satýshy oǵan qaıtarýy tıis artyq aqshany sanap jatqanda túrli áńgimege aınaldyryp, 10 myńdyq kýpıýrany qaıta ámııanǵa súńgitip otyrǵan. Al satýshylar avtomatty túrde azyq-túlik qunynan «artylǵan aqshany» jigitke ustatyp jibergen. Jedel-izdestirý kezinde kúdikti Qaraǵandy qalasynda ustaldy», - dedi Nur-Sultan qalasy polıtsııa departamentiniń baspasóz qyzmeti.
Kúdiktiniń ústinen «Alaıaqtyq» baby boıynsha qylmystyq is qozǵaldy. 29 jastaǵy kúdikti buryn esirtkimen baılanysty qylmysqa barǵany úshin sottalǵan.
«Polıtsııa kásipkerlerge aqsha aıyrbastaý túrindegi alaıaqtyqtan saq bolý kerektigin eskertedi. Kóbinese alaıaqtar satýshylardy aqshany usaqtaý syltaýymen aldaıdy», - delingen departamenttiń málimetinde.
- Elbasy elordany kóshirý týraly: Qamys pen batpaqtan basqa eshteńe bolmady
- 1 qarashadan bastap astananyń eski vokzalynda tegin avtoturaq bolmaıdy
- Atyraýda alaıaq ýnıversıtetke aqysyz túsiremin dep úsh adamnyń 1,2 mln teńgesin alǵan
- Aqmola oblysynda «Qazaqstan - Uly dala eli» atty jastar forýmy ótti
- Shymkent turǵynynan kontrafakt 15 myń qorap temeki tárkilengen
- Feık: Vaktsına alǵan ata-analardan gıbrıd balalar týady
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Qazaqstanda kirister týraly deklaratsııany jasaý erejeleri bekitildi
NUR-SULTAN. QazAqparat - QR Qarjy mınıstri tıisti buıryqpen jeke tulǵalardyń kiristeri men múlki týraly deklaratsııanyń formalaryn jáne ony jasaý erejelerin bekitti, dep habarlaıdy QazAqparat.
Qarjy mınıstrligi taratqan málimetterge qaraǵanda, aktıvter men mindettemeler týraly deklaratsııa 2021 jyldan bastap esepti salyq kezeńiniń 31 jeltoqsandaǵy jaǵdaı boıynsha jyl saıyn usynylady. ıAǵnı:
jaýapty memlekettik qyzmettegi tulǵalar jáne olardyń jubaılary;
memlekettik fýnktsııalardy oryndaýǵa ýákiletti tulǵalar jáne olardyń jubaılary;
memlekettik fýnktsııalardy oryndaýǵa ýákilettik berilgen adamdarǵa teńestirilgen adamdar men olardyń jubaılary;
«Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaý týraly» Konstıtýtsııalyq zańǵa jáne «Bankter jáne bank qyzmeti týraly», «Saqtandyrý qyzmeti týraly», «Baǵaly qaǵazdar naryǵy týraly», «Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl týraly» zańdarǵa sáıkes deklaratsııany tabys etý mindeti júktelgen tulǵalar.
- Astanada er adam sot oryndaýshysyna balta ala júgirdi
- Ádilet mınıstri qazaqstandyqtardyń ómirin jeńildetýge baǵyttalǵan zańdar týraly aıtty
- Anasyn balaǵattaǵan elorda turǵyny 5 táýlikke qamaldy
- Qylmys jasaǵan 3 sheteldik Jambyl oblysynda jasyrynyp júrgen
- Balalaryna alıment tóleýden qashyp júrgen áıel Ózbekstannan tabyldy
- Qazaqstanda organıkalyq ónimder týraly jańa zań jobasy ázirlendi
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Adamynyň kellesiniň öň tarapky bölegi.
Begenjiň güne ýanan ýüzi gyzgylt goňras bolup görünýär. (B. Kerbabaýew, Aýsoltan)
Görmegeý ak ýüzi çalaja derläp, Rus aýaly otyr oglun gujaklap. («Sowet edebiýaty» žurnaly)
Zadyň üst tarapy, üsti, ýokarsy.
Darajyk ýoda beýik gaýalaryň ýüzi bilen geçýär. (A. Gowşudow, Mähri-Wepa)
Halynyň ýüzi çaňjarypdyr.
Umuman daşky görünýän tarap.
Gögüň ýüzi çüýşe ýaly durlandy. (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Diwaryň ýüzi gowy agarypdyr.
Düzüw tarapy (matanyň we ş. m.).
Bu matanyň ýüzi haýsy, çöwre tarapy haýsy, biler ýaly däl.
Kömekçi söz rolunda:
Guşlar howanyň ýüzünde gaýýardy.
Menlik ýöňkemaniň -üm, -ümiz, senlik ýöňkemäniň -üň, -üňiz goşulmalary goşulýar.
Meselem ýüz - ýüzüm, ýüzüň.
Ýüzi salyk, gaharly, hyrsyz.
Geplemezek, az gepleýän.
seret garrylyk
Balam, men indi garrylyga ýüz urupdyryn. (Myraly)
Sakgal çykmadyk, sakgaly ýok.
Hajyk-hujuk etmek, gowy kabul etmek, goldamak.
Ol biziň ýüz berenimize begenip, örän içgin gürrüňleşdi. (N. Pomma, Taýlak hyzzyn)
Bir zady etmäge ýürek ýetmezlik.
Emma ony diýmäge Myradyň ýüzi çydamady, çaý bermeli boldy. (N. Pomma, Taýlak hyzzyn)
Onun kesesinden ýüzüň çydar ýaly däl. (B. Kerbabaýew, Çekişmän-Bekişmez)
Agyry zerarly ýa-da gahar, öýke zerarly nägilelik bildirmek.
Alabeder goşunyna garap, ýüzüni çytyp duran Eziziň aýylganç gözlerine gözi düşen dilmaç oňa wehim berdi. (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Ýüzüňi sowmak, boýun towlamak, el çekmek, dänmek.
Kim bilýär, belki indi ondan ýigitler ýüz dönderjek. (Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Sen üstüňe gelen bagtdan ýüz dönderme! (Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Dostparazlyk, tarapgöýlik zerarly sylamak, ilden artyk görmek, başgalardan ileri tutmak.
Ine bulary-da feletona goşmak gerek ekeni, emma ýüz görüpdirler. (B. Pürliýew, Ilkinji gün)
Ýüz göreniň ýüzi gursun. (nakyl)
Ýüzüne gelip bilmezlik, ýüzüne aýdyp bilmezlik.
Aragatnaşygy bes etmek, terk etmek, oňşuksyzlyk zerarly tersleşmek, dönmek.
Özleri menden ýüz öwürýärler. («Sowet edebiýaty» žurnaly)
Eger ol hem menden ýüz öwürse, onda meniň işim gaýtdygy! (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Bir tarapa, bir ugra ýüzlenmek.
Samolýot şäheriň üstünden bir aýlandy-da, gaýralygyna baka ýüz öwürdi.
Närazy bolmak, kineli, öýkeli görnüşde bolmak, utanjyňdan ýere bakmak, öýkelemek.
Barsam, başlyk ýüzüni sallap otyr. («Tokmak» žurnaly)
Onuň keýpi çöp döwlen ýaly boldy, ol ýüzüni sallap, güllerini göterip, dähedem-dessem edip, yzyna gaýtdy. (N. Pomma, Taýlak hyzzyn)
Dogry garap bilmezlik, dogrusyny aýtmajak bolmak, dogry gelip bilmezlik.
Birine boýun burup dileg salmak, dilemek.
Hiç wagt olaryň ýanyna baryp, boýnuňy burup, ýüzüňi saraltmak gerek däl. (A. Gowşudow, Powestler we hekaýalar)
seret ýüz öwürmek ýüz öwürmek
Ol name üçin senden ýüzüni sowýar?
Gowy kabul edilmek, hormatlanmak.
Keýpi kökmükä, oňat ýüz tapdymyka? Ýa-da yzyna it salyp goýberdimikä? («Sowet edebiýaty» žurnaly)
Nägile, närazy bolmak, ýüz çytmak.
Mele donly, ak sakgal, bili bükülen bir adam ýüzüni turşatdy. (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Howanyň ýüzi bulaşyp başlamak.
Gyş hawasy kem-kem ýüzün turşatdy. (D. Baýmyradow, Söýgi we mekirlik)
Dileg, kömek, sorag, haýyş we ş. m. bilen birine ýüzlenmek, maslahat atmak.
Märeke ýerli-ýerinde oturandan soň, Annak ýerinden galyp, märekä ýüz tutdy. (B. Kerbabaýew, Aýsoltan)
Men MTS-e, raýkomyň sekretaryna ýüz tutdum. (B. Pürliýew, Ilkinji gün)
Bir işe girişmek, baş goşmak, bir iş bilen meşgul bolmak.
Gurt şol günden başlap, jenaýat işlerine ýüz urupdy. (A. Gowşudow, Mähri-Wepa)
Ýüzbe-ýüz duran, garşyma-garşy, ýanaşyk.
Ynha özi bar, ýüz-de-göz, aýtsyn, munuň dilegini bitirmedik wagtym barmydy?
Äşgär etmek, aýan etmek, üstüni açmak, aýdyňlaşdyrmak.
Deňeşdirme -- obýektiw dünýäniň predmetleriniň, hadysalarynyň meňzeşligini we tapawudyny ýüze çykarýan logiki usuldyr. (S. N. Winogradow, A. F. Kuzmin, Logika)
Peýda bolmak, emele gelmek, äşgär bolmak, döremek.
Päle permany boýunça Orta Aziýadaki boýlan bulançaklyklardan, ýüze çykýan wakalardan söz açyldy. (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Aýybyny ýüzüne aýtmak, ýüzüne goýmak, ýüzleşmek.
Togap etmek, ýagşa ýykgyn etmek, ýagşylygy dileg etmek, berlen zada begenmek, ýüzüňe sürtmek.
Keýwany seretdi, geň galyplar seretdi. Içini açyşdyryp gördi, ýüzüne syldy. (N. Saryhanow, Saýlanan eserler)
Derde ýaramaýan, ugursyz, ýaramaz.
Açyk göwünli, mähirli, mylakatly, mylaýym.
Köpi gören, durmuşa doly girişen ýagdaýynda bolmak, utanmazlyk.
Gahary ýatmak, öýkesi ýazylmak.
Altynyň bu söze gamaşyp duran ýüzi açyldy. (A. Durdyýew, Saýlanan eserler)
Gorkmak, utanmak we ş. m. zerarly reňkiň öçmek.
Onuň şol wagtky bolşuny söz bilen aýdyp görkezmek hem aňsat däl, ýöne onuň reňkli öçüp, ýüzi ak tam bolupdyr. (A. Gowşudow, Powestler we hekaýalar)
Bahar, sen syrkawlap dagy etdiňmi, ýüzüň ak tam-la, näme beýle hor? (A. Gowşudow, Köpetdagyň eteginde)
Abraýy bolmazlyk, hormatly ýokluk.
Seniň gepläre ýüzüň barmy? (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Çykgynsyz ýagdaýa düşmek, utanmak, uýalmak.
Bu sözden soň onuň ýüzi boz-ýaz boldy.
Örän agyr ýüzli bolmak, gaýgyly gamly görünmek.
Diýleni ýüzüne almaýan, aýdylýan zatlar ýokmaýan, utançsyz, binamys.
Dogrusy, ol tüýs bir ýüzi galyň, gedem adam ekeni. («Tokmak» žurnaly)
Gahary gelmek, gaharjaň görnüşli bolmak.
Onuň ýüregi gahar-gazap bilen daldy, ýüzi gamaşdy. (A. Gowşudow, Köpetdagyň eteginde)
Altynyň bu söze gamaşyp duran ýüzi açyldyç. (A. Durdyýew, Saýlanan eserler)
Ýüzi tutulmak, bozulmak, bulaşmak (howa hakda).
Howanyň ýüzi gamaşyp dur.
Guramaga başlamak, solup başlamak.
Ýaz otlarynyň ýüzi gaýdyşypdyr.
Ýüzi zaýalanmak, kütelmek (pyçak, palta, we ş. m. hakda).
Alyjysy azalmak, az geçmek, gadyrsyzlanmak (haryt hakda).
Birneme gowulaşmak, gutulyşmak (ýara hakynda).
Suwy süýjäp başlamak ýaňy bişip ugramak.
Gawunlaryň ýüzi gylawlapdyr.
Juda sary, çypar (adam hakda).
Tukat görnüşli, öýke-kineli gezip ýören, tukat.
Aşyryň ýüzünisalyk gören ejesi onuň tarapyny çaldy. (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Öňki şatlyk ýok onda, Ýüzi örän salykdy. (M. Seýidow, Çoluk)
Ünjüli, aladaly, gaýgyly.
Guratlanyp başlamak, semräp ugramak.
Ýüreklerine kuwwat gelip, damarlarynda gan ýöredi, adamlaryň ýüzleri täzelendi. (A. Gowşudow, Powestler we hekaýalar)
Bir zada begenip şähdi açylmak.
Oho! -- diýip, ýüzi ýagtylyp gitdi, Dostlaryna guwanç bilen seretdi. («Sowet edebiýaty» žurnaly)
Ýüzüne et-gan inip ugramak, semräp başlamak.
Biriniň ýanynda hetdi, abraýy, sylagy, hormaty ýok.
Oňa jogap berip bilere biziň ýüzümiz ýok. (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Hyrydary ýok, alýan ýok, ýüzüne hem seredilmeýär.
Geçen bazarda-hamalyň ýüzi ýokdy.
Sakgalsyz-murtsuz, köse.
Ýüz-gözünde rehim-şepagat bolmazlyk, gaharly görünmek.
Onuň ýüreginiň awaýandygy, ýüzünden gar ýagýandygy hem şonuň üçindi. («Sowet edebiýaty» žurnaly)
Berdi aganyň ýüzünden gar ýagýar, serederligi ýok. (A. Durdyýew, Saýlanan eserler)
Hapysa, çyrşakly.
Ýüzüne serediň, ýüzünden ýüz güjük doýjak. (A. Durdyýew, Saýlanan eserler)
Tiz kirlemek, çala ýokuşan zat ýüzünde belli bolup durmak.
Ak tam azajyk hapany-da ýüzüne alýar. (N. Saryhanow, Saýlanan eserler)
Peýdasyndan geçmek, terk etmek, hasapdan çykarmak.
Etmişini, kemçiligini göni ýüzüne aýtmak.
Gülsoltany ilden gabanýandygyny, gadymky güni aýallaryň urluşy ýaly urup horlaýandygyny Akgözel ejäniň ýüzüne bazladyp basdy. (N. Pomma, Taýlak hyzzyn)
Ýiti-ýiti seretmek, siňe seretmek.
Dogrusyny dogry aýtmak, aýybyny ýaşyrmazlyk, kemçiligini özüne aýtmak.
Ýeňsäňden gürrüňiňi etmän, ýüzüňe diýerin.
Günäsine şaýat geçmek, ýüzleşmek.
Sudda günäkäriň ýüzüne durdy.
Kömek etmeli ýerinde görünmezlik, bolgusyz iş etmek, utanmazlyk.
Mynasyp bolmadyk iş.
seret ýüzüne basmak ýüzüne basmak
Gylyç Gajarowyň bar etmişlerini birin-birin ýüzüne goýdy. (N. Pomma, Taýlak hyzzyn)
Tanajak bolmak.
Nälet aýtmak, näletlemek.
Biri-birini görmek, biri-birine gözi düşmek.
Gaty-girim söz aýtmak, dalamak, ynjytmak, azgyrylmak, käýemek.
Nädogry işi üçin ýüzüni ýuwmazlyk, bimamla hasap etmeklik.
Äsgermezlik etmek, gulak asman gitmek, öz diýeniňi etmek.
Ol gyz olaryň barynyň ýüzüni ýere basdy. (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)
Halys masgara etmek, abraýdan düşürmek, biabraý etmek.
Tarapyny çalmak, biriniň etmişini delile getirjek bolmak.
Men kakamyň ýüzüni ýuwamak, ýöne seniň kakaň hem öwerlikli işläp baranok. (A. Gowşudow, Köpetdagyň eteginde)
Suwy süýjemek, ýaňy bilip ugramak (üzüm we ş. m. hakda).
Halyly eýýäm ýüzüni ýuwup başlapdyr.
Semiz, sagdyn.
Gorky, kesel, näsaglyk zerarly ýüzi saralan, ýüzi soluk.
Paş etmek, üstüni açmak.
Ýüzi ak tam bolmak, ýüzünde reňk-pet galmazlyk.
Gele-gelmäne gelen badyna, gelşine, derrew.
Şol halatda ýeňňesi hem siltenjiräp turdy we içini hümledip, ýüzüniň ugruna daşaryk çykyp gitdi. (N. Saryhanow, Saýlanan eserler)
Gidip barýarka, ýol ugruna, ýolda gidişin.
Ýüzüniň ugruna bazara-da degip geçdi.
Gaty erbet utanmak, uýalmak.
Arzuw edýän maksadyňa ýetmek, mätäçlikden çykmak, bir zada eýe bolmak.
Meniň-de agtyga ýüzüm düşer. («Sowet edebiýaty» žurnaly)
Gaharyň gelip uruşjak, sögüşjek bolmak.
Oňa ýakmaz söz diýdim welin, ýüzüniň ganyny gaçyryp dur.
Utanyp, ýüzüňe gan ýygnanmak, ýüzüň üýtgemek, utanmak, uýalmak.
Weziriň bolsa gaty gahary gelipdir we utanjyna ýüzi gyzarypdyr. («Türkmen halk ertekiler ýygyndysy»)
seret ýüzüň gyzarmak ýüzüň gyzarmak
Ýöne weli, Tokar jan, öňürti sapagyňy taýynlamaly, mugallymyn öňünde ýüzüň gyzmaz ýaly, oňa türgenlemeli. (B. Kerbabaýew, Yhlasa-Myrat)
Hiç zat diýmezlik, edenine däl diýmezlik.
Näme etseň hem indi biz saňa «ýüzüň üstünde burnuň bar» diýmäli -- diýip, sözüne başlady. (A. Gowşudow, Köpetdagyň eteginde)
Müýnli bolmak, çekinmek, utanmak.
Närazylyk bildirmek, dikanlap seretmezlik, öýkelemek.
Torsarylmak, nägilelik bildirmek.
Ol ýüzüni sortduryp otyr.
Ulumsylyk etmek, gopbamsyramak.
Näme beýle ýüzüňi ýokary tutup, görmedik bolup barýansyň? -- diýip, bälçireýän ýaly etdi. (A. Gowşudow, Köpetdagyň eteginde)
100 sifriniň ady we onun mukdary.
Ýüz namart bir merdiň ýerini tutmaz. (nakyl)
Ýüz goýun tükener, ýüzi garalyk tükenmez. (nakyl)
Menlik ýöňkemaniň -üm, -ümiz, senlik ýöňkemäniň -üň, -üňiz goşulmalary goşulýar.
Meselem ýüz - ýüzüm, ýüzüň.
Ýüz sany ugy bar bolan öý.
Aslynda, ýüz başly dörtganat garaja öý Artygyň ejesine, onuň özüne-de han otagyndan enaýy görünmeýärdi. (B. Kerbabaýew, Aýgytly ädim)


text:
2021-nji ýylyň 21-nji awgustynda Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň Orunbasary, Türkmenistanyň At gazanan tälimçisi Serdar Berdimuhamedowyň gatnaşmagynda Aşgabadyň Olimpiýa şäherjiginiň «Başa-baş söweş sungaty» sport toplumynda Tokio şäherinde geçirilen ХХХII tomusky Olimpiýa oýunlarynda ýeňiş gazanan ýurduň türgeni - Polina Gurýewa döwlet sylaglaryny gowşurmak dabarasy geçirildi.
59 kg çenli agram derejesinde türkmen türgeni silkip hem-de itekläp götermek boýunça iki görnüşli ýaryşyň jemi boýunça 217 kg (96+121) netijäni görkezdi we Olimpiýa oýunlarynyň kümüş medalyny gazanmagy başardy.
Dabaranyň başynda wise-premýer Türkmenistanyň hormatly Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň iberen Gutlagyny okady.
Türkmenistanyň milli ýygyndy toparynyň agyr atletika boýunça türgeni Polina Gurýewanyň ýurdumyzyň şanly senesiniň öňüsyrasynda gazanan bu üstünligi – ata Watanymyz üçin aýratyn serpaýdyr. Ol türkmen halkynyň buýsanjyna öwrüldi diýip, Gutlagda bellenilýär.
Soňra baýrak gowşurmak dabarasy geçirildi.
Türkmenistanyň Prezidentiniň Karary bilen Polina Gurýewa «Türkmenistanyň at gazanan sport ussady» diýen hormatly at berildi. Döwlet Baştutanynyň adyndan oňa ähli amatlyklary bolan öýüň hem-de «Lexus LX570 Sport Plus» kysymly awtoulagyň açarlary gowşuryldy. Mundan başga-da, P.Gurýewa 50 müň amerikan dollary möçberinde pul baýragy sowgat berildi.
Polina Gurýewa: «Men sportda döredip beren giň gerimli mümkinçilikleri üçin Türkmenistanyň çuňňur hormatlanýan Prezidentine sagbolsun aýdýaryn. Meniň bu medalym hormatly Prezidentimize, türkmen halkyna Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllygy mynasybetli sowgadym boldy», diýip belledi.
Tälimçiler A.Saryýewe Türkmenistanyň «Garaşsyz Türkmenistana bolan beýik söýgüsi üçin» diýen ordeni we A.Emirýana bolsa 2021-nji ýylda goýberilen «Toyota Camry» kysymly ýeňil awtoulagyň açary gowşuryldy.


text:
Memleket basshysy Reformalar jónindegi joǵary keńestiń kezekti otyrysyn ótkizdi
NUR-SULTAN. QazAqparat - Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń tóraǵalyǵymen Reformalar jónindegi joǵary keńestiń kezekti otyrysy ótti, dep habarlaıdy QazAqparat Aqordanyń resmı saıtyna silteme jasap.
Kún tártibinde tórt másele qarastyryldy. Olar: ulttyq jobalar, tıimdi taýar ótkizý júıesin qalyptastyrý, eksportty ilgeriletý jónindegi júıeli sharalar jáne aýmaqtyq damý josparynyń jobasy.
Strategııalyq josparlaý jáne reformalar agenttiginiń tóraǵasy Qaırat Kelimbetov Ulttyq jobalar boıynsha atqarylǵan jumystar týraly baıandama jasady.
Ulttyq jobalar jónindegi baıandamany muqııat tyńdaǵan Memleket basshysy keńestiń ótken otyrysynda ulttyq jobalardyń tizimi maquldanǵanyn jáne olardy qarjy jaǵynan qamtamasyz etý, qorytyndy nátıjeleriniń shynaıylyǵy, tıimsizdikke jol bermeý turǵysynan pysyqtaýǵa tapsyrma berilgenin eske saldy.
– Bul baǵytta jumys júrgizilgenin kórip otyrmyz. Qarjylandyrý máselesine qatysty suraq bar. Prezentatsııaǵa sáıkes, jekelegen is-sharalardy júzege asyrý shyǵynynyń bir bóligin kóterý, ıaǵnı 3,3 trıllıon teńge qarjy bólý jergilikti bıýdjetke júktelipti. Bul az qarajat emes. Jergilikti bıýdjet buǵan daıyn ba? Ulttyq jobalardy júzege asyrýǵa qatysty bıýdjetaralyq qatynastardyń naqty mehanızmderin anyqtap alý kerek. Jergilikti jerlerde ulttyq jobalarǵa bóletin qarjysyn baqylaý qajet. Úkimet atalǵan máseleni muqııat pysyqtaýy kerek, – dedi Prezıdent.
Qasym-Jomart Toqaev jeke ınvestıtsııalarǵa qatysty máseleni de qozǵady. Onyń aıtýynsha, ulttyq jobalardy qarjylandyrýǵa qajetti 49 trıllıon teńgeniń 33 trıllıony nemese jalpy somanyń 67 paıyzy bıýdjetten tys qarajatqa tıesili.
– Bul qarjylar egjeı-tegjeıli pysyqtalyp, naqty jobalarǵa baǵyttalǵan jáne qarjylandyrý kózderi anyqtalǵan dep oılaımyn. Jeke ınvestorlarmen aradaǵy shala júrgizilgen jumystardyń kesirinen ulttyq jobalardyń júzege asyrylmaı qalýyna jol bermeý qajet. Jeke ınvestıtsııalardy tıimdi tartý máselesi bıýdjet qarjysyn aqylǵa qonymdy paıdalaný sııaqty mańyzdy ekenin esterińizge salamyn, – dedi Memleket basshysy.
Qasym-Jomart Toqaev búgingi talqylaýlar men Prezıdent Ákimshiliginiń eskertpelerin eskere otyryp, jalpy usynylǵan ulttyq jobalardy maquldaýdy usyndy. Úkimetke bekitý týraly tıisti qaýlyny eki apta ishinde qabyldaýǵa tapsyrma berildi.
– Úkimet pen Agenttik saraptama qoǵamdastyǵy men halyq arasynda tıimdi túsindirý jumystaryn júrgizgeni jón. Aıtylýy múmkin syndarǵa naqty ári jedel jaýap berý qajet. Úndemeı qalýǵa bolmaıdy. Konstrýktıvti dıalog júrgizý kerek. Ulttyq jobalar bekitilgennen keıin birden júzege asyrýǵa kirisińizder. Úkimettiń jobalyq ofısiniń múmkindikterin paıdalaný mańyzdy. Ol shuǵyl monıtorıng jasaýdy jáne árbir ulttyq jobanyń júzege asyrylǵany jóninde beriletin esepti qamtamasyz etýge tıis. Ulttyq jobalardyń júzege asyrylýyna qaraı olardyń oryndalý barysyn qarastyryp, qajetti sheshimder qabyldaımyn, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Keńeste tıimdi taýar ótkizý júıesine qatysty másele de qarastyryldy. Bul baǵyt boıynsha Saýda jáne ıntegratsııa mınıstri Baqyt Sultanov baıandama jasady.
Memleket basshysy bıylǵy jyl óndiris, ónimderdi saqtaý jáne ótkizý salasynda qordalanǵan problemalar bar ekenin kórsetkenin aıtty. Inflıatsııa, ásirese azyq-túlik baǵasynyń qubylýy bekitilgen mejeden áldeqashan shyǵyp ketken.
– Shuǵyl sharalar, baǵaǵa qoıylǵan baqylaý naryqtyq ekonomıkanyń irgeli qaǵıdattaryn almastyra almaıtyny belgili. Júıeli sharalar kerek. Sondyqtan ulttyq taýar ótkizý júıesin qalyptastyrý atalǵan jumystyń mańyzdy quraýshy bóligi bolyp tabylady. Kóterme-taratý ortalyqtary jáne olardyń standarttaý, taýardyń turaqty jetkizilýin qamtamasyz etý jónindegi jumystary óndirýshilerdiń, sonyń ishinde shaǵyn bıznes ókilderi kooperatsııasynyń mańyzdy elementteriniń biri bolýǵa tıis. Bul aýylda turyp, jeke qosalqy sharýashylyqpen aınalysatyn adamdar úshin asa mańyzdy. Búginde mundaı kásip ıelerin ekonomıkalyq aınalymǵa tartý jumystary mardymsyz júrgizilýde. Sonymen qatar olar óz ónimderin egin basynan satýǵa májbúr bolyp otyr. Kóterme-taratý ortalyqtarynyń taǵy bir mindeti – «egis basynan sórege» deıingi joldaǵy qajetsiz deldaldardy joıý. Halyq úshin azyq-túliktiń qoljetimdi baǵada bolýyn is júzinde retke keltirý qajet, – dedi Prezıdent.
Kún tártibindegi úshinshi másele – eksportty ilgeriletý jónindegi júıeli sharalar týraly Baqyt Sultanov baıandama jasady.
Baıandamany tyńdaǵan Qasym-Jomart Toqaev shıkizat eksportyn ulǵaıtý Úkimettiń kún tártibindegi óte mańyzdy másele ekenin atap ótti. Onyń pikirinshe, eksportqa qatysty kedergilerdi joıý, eksporttyń geografııasy men nomenklatýrasyn keńeıtý, ulttyq ekonomıkalyq múddelerdi qorǵaý úshin búkil Úkimettiń kúsh-jigerin jumyldyrý kerek. Sonymen qatar Syrtqy ister mınıstrligi men onyń sheteldegi mekemeleri eksportty ilgeriletý, naryqtarǵa jol ashý jáne kedergilerdi joıý jónindegi jumystarǵa belsendi atsalysýy qajet.
– Qazaqstannan Qytaıǵa júk ákelýge qoıylǵan shekteýlerge qatysty qordalanǵan másele uzaq ýaqyttan beri sheshilmeı keledi. Tranzıttik júkter ótedi, al bizdiń júkterimiz shekarada qalyp qoıady. Qazaqstandyq taýarlar tıelgen myńdaǵan vagon beketterde tur. Bıznes tikeleı Prezıdentten kómek suraıdy. Mundaı jaǵdaılarda Úkimet jedel áreket etip, seriktestermen aradaǵy barlyq máseleni retteýi tıis, – dedi Memleket basshysy.
Aýmaqtyq damý josparynyń jobasy týraly Áset Erǵalıev esep berdi.
Ulttyq ekonomıka mınıstriniń baıandamasyn tyńdaǵan Qasym-Jomart Toqaev pysyqtalýy kerek máselelerdi kórsetip berdi. Onyń aıtýynsha, Josparda búkil elimizdegi tıimdi aýmaqtyq uıymdastyrýdyń negizgi qaǵıdattary men tásilderi ǵana emes, árbir óńirdi damytýdyń negizgi ólshemderi qamtylýǵa tıis.
– Bizdiń geografııalyq, demografııalyq, ekonomıkalyq erekshelikterimizdi eskere otyryp, Aýmaqtyq damý jospary memlekettik josparlaýdyń mańyzdy qujaty bolyp tabylady. Jergilikti jerlerde osy jumysty durys, júıeli jáne josparly uıymdastyrý qoǵamnyń bılikke, bılik tarapynan qabyldanatyn sharalar men reformalarǵa degen senimniń ózegine aınalady. Sondyqtan Jospar memlekettik organnyń basqa memlekettik organdarǵa jazǵan jaı qujaty ǵana bolmaýy kerek. Jospar elimizdiń árbir azamaty úshin túsinikti bolyp, durys qabyldanýy qajet. Sondaı-aq atalǵan qujat bıznes pen ınvestorlardyń baǵdaryna aınalýy kerek. Olar bizdiń aımaqtardy qalaı damytyp jatqanymyzdy, qandaı salalarǵa basymdyq beriletinin anyq túsinýi qajet, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Sondaı-aq jıynda «Atameken» UKP tóralqa tóraǵasy Tımýr Qulybaev pen Prezıdenttiń ekonomıkalyq damý jónindegi shtattan tys keńesshisi, Reformalar jónindegi keńes tóraǵasynyń orynbasary Ser Sýma Chakrabartı sóz sóıledi.
- Qazaqstan men Belarýs qaýipsizdik keńes apparattary keńeıtilgen josparly konsýltatsııa ótkizdi
- Qasym-Jomart Toqaevtyń QHA Keńesiniń keńeıtilgen otyrysynda sóılegen sózi
- Toqaev Semeıde F.Dostoevskııdiń 200 jyldyǵyna ataýly is-shara uıymdastyrýdy usyndy
- Memleketke qarsy arandatýshylyqtyń barlyq túrine toıtarys berý kerek - Prezıdent
- Memleket basshysy QHA Keńesiniń keńeıtilgen otyrysyn ótkizdi
- Prezıdent: Dostyq úıleri jınalystar men saltanatty jıyndar ótetin zalǵa aınalmaýy tıis
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Taslamasy 1930-njy ýyllarda düzülen bu kanunyň ýarym asyr bäri ulanylmazlygy kanun çykaryjylary ol indi gerek däl diýen netijä getirdi.
Hudaýa ýa dine dil ýetirmek baradaky çäklendirmeleri ýatyrmaga gönükdirilen çekişmeler Gollandiýada on ýyl mundan ozal söz azatlygynyň çäkleri hakda giden çekişmeler bilen başlandy. Ýöne Utreht uniwersitetiniň media kanuny boýunça magallymy Mark Weldtiň aýtmagyna görä, 29-njy noýabrdaky karara mümkinçilik döreden zat sentýabrda geçen milli saýlawlar. Sebäbi bu saýlawlarda iki sany liberal partiýa ýeňiş gazandy.
Weldt şeýle hem Hudaýa ýa dine dil ýetirmek baradaky gadagançylygyň ýatyrylmagynyň gollandiýaly antiyslamçy syýasatçy Geert Wildersiň sud prosesiniň gytaklaýyn netijesidigini aýdýar. 2011-nji ýylyň iýunynda Gollandiýanyň bir sudy Wildersiň pikirleri musulmanlary kemsitse-de, ol yslamy tankytlamaga hukukly diýip, höküm çykardy.
"Azatlyk" partiýasyna ýolbaşçylyk eden Wilders yslamy "faşist" diýip atlandyryp, yslamyň mukaddes kitaby Gurhany Adolf Gitleriň "Meniň göreşim" atly kitabyna deňäpdi. Amsterdamly sudýa Marsel wan Oosten suduň çykaran hökümini "Wildersiň beýanaty musulmanlara däl-de, yslama gönükdirilen" diýip delillendirdi.
Wilders şonda bu hökümi diňe bir özüniň aklanmagy däl-de, eýse Gollandiýada söz azatlygynyň ýeňşi diýip atlandyrdy.
Ýurduň Hudaýa ýa dine dil ýetirmek baradaky kanunynyň ýatyrylmagyna çagyryp, onuň döwrebäp däldigini, söz azatlygyna howp bolup durýandygyny köp wagt bäri aýdyp gelýän aktiwistler bu kanunyň ýatyrylmagyny halkara derejesinde gutladylar.
Bularyň biri Londonda neşir edilýän we ýörite söz azatlygyna bagyşlanan "Index on Censorship" žurnalynyň täzelikler baradaky redaktory Padraig Reýdi. Ol köp babatlarda onlarça ýyl bäri ulanylmasa-da, Ýewropa ýurtlarynyň ençemesinde Hudaýa ýa dine dil ýetirmegi gadagan edýän kanunlaryň bardygyny aýdýar. Dürli Ýewropa ýurtlary soňky ýyllarda bu meselä aýlawly çemeleşip, onuň ugruny doly saýgarmagy kynlaşdyrdylar.
Mysal üçin, Britaniýa hristianlyga dil ýetirmegi 2008-nji ýylda kanundan aýryp, onuň ýerine bir umumy kanun girizip, ýigrenji wagyz etmegi gadagan etdi.
Irlandiýada hem 2010-njy ýylda bu barada bir täze kanun kabul edildi. Bu kanun boýunça Hudaýa ýa dine dil ýetirmek jenaýat. Bu jenaýat işi edene hem 25 müň ýewro jerime göz öňünde tutulýar. Irlandiýanyň bu kanunyny boýunça haýsy hem bolsa bir dinde mukaddes saýylýan zatlara dil ýetirmek gadagan.
Reýdiniň aýtmagyna görä, Hudaýa ýa dine dil ýetirmek baradaky kanunlar 21-nji asyrda bir ýerlikli zatlar däl, dini goraýan kanunlara indi orun ýok: "Hudaýa ýa dine dil ýetirmek baradaky kanunlaryň söz azatlygynyň berk çäklendirilmegidigine gürrüň ýok. Bu baradaky kanunlary yza serpikdirmek, bular goralmaly diýýän pikirlere garşy çykmak gowy zat. Hudaýa ýa dine dil ýetirmek baradaky kanunlaryň ýatyrylmagy gaty möhüm".
Gollandiýada Hudaýa ýa dine dil ýetirmek baradaky kanun ýatyrylsa-da, polisiýa işgärlerine ýa ýurduň aýal patyşasy Beatrikse dil ýetirmek welin, jenaýat iş hasaplanýar.


text:
Daşary işler sekretary Willýam Heýg özüniň Twitter sahypasynda Amenas gaz kärhanasyndaky ýagdaý babatdaky detallaryň aýdyň bolman galýandygyny aýtdy.
Heýg Britaniýanyň alžir häkimiýetleri bilen ýakyndan işleşýändigini hem sözüne goşdy.
Alžiriň döwlet metbugaty dördünji gün, dikuçarlar bilen goldanýan goşunlar zamunlary halas etmek operasiýasyna başlanda, daşary ýurtly zamunlaryň birnäçesiniň zamun alyjylar tarapyndan öldürilendigini habar berdi.
Azyndan 4 zamun boşadyldy. Emma beýlekiler baradaky ýagdaý nämälimligine galýar.
Jeňçiler halas ediş operasiýasy wagtynda 35 zamunyň, 15 zamun alyjynyň öldürilendigini aýdýarlar.
Jeňçiler üçünji gün Liwiýanyň serhediniň golaýynda ýerleşýän gaz kärhanasyny eýelediler. Olar Fransiýadan goňşy Malidäki operasiýalaryny bes etmegi talap edýärler.


text:
Režissýor Klim Şipenko we aktrisa Ýuliýa Peresild 10 günüň dowamynda Halkara älem stansiýasynda film surata düşürerler. Bu barada «ТАСС»-da «Roskosmos» döwlet korporasiýasy, Birinji kanal we kosmonawtlary taýýarlaýan Merkez bilen bilelikde onlaýn görnüşde geçirilen metbugat maslahatynda kosmonawt Anton Şkaplerow habar berdi.
Işçi ady «Çagyrma» bilen surata düşüriljek älem dramasy «Roskomosyň», Birinji kanalyň we «Yellow, Black and White» studiýasynyň bilelikdäki taslamasydyr. Ilkinji çeper film kosmonawty halas etmek üçin Halkara älem stansiýasyna uçmaly aýal lukman barada gürrüň berer.
2020-nji ýylyň noýabrynda «Roskosmosyň» baştutany Dmitriý Rogozin älemde birinji çeper filmi surata düşürmegiň 2021-nji ýylyň oktýabryna meýilleşdirilendigi baradaky habary «Twitter»-de goýupdy.
«Союз МС-19» korably uçurmak 5-nji oktýabra meýilleşdirilen. Esasy ekipažyň düzümine kosmonawt Anton Şkaplerow. Aktrisa Ýuliýa Peresild we režissýor Klim Şipenko girýärler. Dublýorlar — komonawt Oleg Artýomýew, Aktrisa Alýona Mordowina we operator Alekseý Dudin.


text:
Geçen ýylyň oktýabrynda Ukrainanyň sudy Timoşenkony wezipesinden hyýanatçylykly peýdalananlykda aýyplap, ony ýedi ýyl türme tussaglygyna höküm edipdi.
51 ýaşly Ýuliýa Timoşenko özüne bildirilen bu aýyplamany we suduň çykaran hökümini syýasy matlaba esaslanýan çäre hasaplap, muňa protest bildirmegini döwam etdirýär.
Syýasy meselemi?
Ukrainanyň häkimiýetleri Timoşenkonyň 2009-njy ýylda, ýurduň hökümetine ýolbaşçylyk edýärkä, Orsýetiň gazyny gymmat bahadan satyn almak barada ylalaşyga gol çekmek arkaly, öz wezipesinden hyýanatçylykly peýdalanandygyny aýdýarlar.
Emma Timoşenkonyň aklawçylary Moskwa bilen baglaşylan ol ylalaşygyň syýasy meseledigini we onuň jenaýatçylykly iş bilen hiç hili dahylynyň ýokdugyny öňe sürýärler.
Ýuliýa Timoşenko öz gezeginde özüniň prezident Wiktor Ýanukowiçiň özüne garşy alyp barýan duşmançylykly syýasatynyň pidasy bolandygyny aýdýar. 2010-njy ýylda Ukrainada geçirilen prezidentlik saýlawlarynda Timoşenko Ýanukowiç bilen bäsleşipdi.
Ondan öň bolsa, 2004-nji ýylda Ýuliýa Timoşenko Ukrainadaky mämişi rewolýusiýa liderlik edip, şol wagtky prezidentlik saýlawlarynda Wiktor Ýanukowiçiň “gazandym” diýen ýeňşiniň bikanun diýlip yglan edilmegini hem-de saýlawlaryň gaýtadan geçirilmegini gazanypdy.
Aklawçylar Ýewropa suduna ýüzlendiler
Timoşenkonyň aklawçylaryndan biri Sergeý Wlasenko çarşenbe güni Ýokary şikaýat sudunyň Timoşenkonyň haýyşyny kanagatlandyrmakdan ýüz öwrendigini aýdyp, muny prezident Ýanukowiçiň basyşy astynda çykarylan karar diýip atlandyrdy.
Ýewropa Bileleşigi we Birleşen Ştatlar Ukrainanyň häzirki häkimiýetleriniň öz syýasy garşydaşlaryndan ar almak üçin ýurduň sud häkimiýetinden hyýanatçylykly peýdalanýandyklaryny aýdyp, Timoşenkonyň jenaýat jogapkärçiligine çekilmegini-de ýazgardylar.
Ýuliýa Timoşenkonyň aklawçylary oňa garşy Ukrainada çykarylan höküm bilen bagly Strasburgda ýerleşýän ynsan hukuklary boýunça Ýewropa suduna ýüz tutandyklaryny aýdýarlar.
Häzirki wagt Ukrainanyň sudy Ýuliýa Timoşenko maliýe galplyklary bilen baglanyşykly başga-da bir jenaýat aýyplamasy boýunça sud seljermesini alyp barýar.


text:
Olardan biri Demirgazyk Koreýa bolsa, beýlekisi Özbegistandyr.
Kubada geçen hepde güýje giren bu täze kanunyň esasynda hökümetiň 50 ýyl gowrak wagt bäri dowam etdirýän syýahatçylyk çäklendirmeleri ýatyryldy.
Kubada 14-nji ýanwarda güýje giren migrasiýa we syýahatçylyk baradaky täze kanun esasynda, kubalylaryň aglabasy indi çykyş wizasyny alman, ýurduň daşyna syýahat edip bilerler. Şeýle-de bu kanun bu meseledäki dürli býurokratik bökdençlikleri hem ýatyrýar.
Özbegistanyň çykyş wizasy
Şol bir wagtyň özünde-de daşary ýurtlara syýahat etmek isleýän Özbegistanyň raýatlary şeýle mümkinçiliklerden peýdalanmak üçin syýahatçylyk düzgünleriniň üýtgemegine garaşmagy dowam etdirýärler. Daşary ýurda syýahat etmek isleýän özbegistanlylar çykyş wizasyny almak üçin Özbegistanyň Içeri işler ministrliginiň wiza we hasaba alyş bölüminiň ýerli edaralaryna ýüz tutmaly bolýarlar.
Özbegistanda çykyş wizasynyň bahasy 25 amerikan dollaryna barabar bolup, ol iki ýyl möhlet bilen berilýär. Raýatlar degişli dokumentleri almak üçin iş ýüzünde iki hepde garaşmaly bolýarlar. Ýöne tejribede çykyş wizasyny almak üçin ýüzlenen raýatlar köplenç 20-30, hatda käbir halatlarda birnäçe aýlap garaşmaly bolýarlar.
Resmiler çykyş wizasy hakyndaky dokumentleriň soňa goýulmagy ýa-da ret edilmegi barada raýatlara köplenç göwne makul düşündiriş bermeýärler.
Raýatlaryň ýurdy rugsatnamasyz terk etmegi bolsa olara uly möçberde jerime salynmagyna ýa-da 10 ýyldan hem gowrak türme tussaglygy bilen jezalandyrylmagyna sebäp bolup bilýär.
Degişli dokumentleriň kanuny taýdan ret edilmegine döwlet syryny bilýän, jenaýatçylyk derňewleri we sud diňlenişigi dowam edýän adamlar degişli bolup bilerler.
Özbegistanyň resmileri daşary ýurda syýahat etmek boýunça girizilen bu düzgüniň ýurdy terrorizmden goramak üçin zerurdygyny aýdýarlar.
Çäklendirmeleriň nyşany
Ýöne Özbegistanyň oppozisiýasynyň agzalary we hukuk goraýjy aktiwistler, çykyş wiza režimini ulanmak bilen hökümet ýolbaşçylarynyň özlerine basyş edýändiklerini we günbatar ýurtlary bilen gatnaşygy çäklendirýändiklerini aýdýarlar.
Geçen ýyl suratkeş Wýaçeslaw Ohunow prezident Yslam Karimowyň gyzy Gülnara Karimowa bilen deňeşdirilenden soň, resmi özbegistan onuň daşary ýurda syýahat etmegini gadagan edipdi.
Aktiwistler - Dmitriý Tihonow, Bahodir Namozow, Saida Kurbanowa, Mamirjon Azimow we Oktam Pardaýew dagylar soňky ýyllarda Özbegistanyň daşyna syýahat etmeklerine gadagançylyk girizilen ýüzlerçe adamlardan diňe käbirleridir.
Özbegistan çykyş wizasyny entek hem talap edýän ýeke-täk postsowet respublikasydyr. Hatda öz raýatlaryna syýahatçylyk çäklendirmelerini girizmekde meşhur bolan Türkmenistan hem bu düzgüni 2002-nji ýylyň ýanwar aýynda ýatyrypdy.
Ýöne Daşkent GDA agza ýurtlara syýahat etmek isleýän özbek raýatlary üçin şeýle gadagançylyklary aradan aýyrdy.
Emma 2012-nji ýylyň iýun aýynda Özbegistanyň hökümeti Täjigistana we Türkmenistana syýahat etmek isleýän özbek raýatlary üçin çykyş wiza düzgünini gaýtadan girizdi. Geçmişde Daşkendiň Türkmenistan we Täjigistan bilen aradaky gatnaşyklary wagtal-wagtal dartgynly häsiýete eýe bolupdy.


text:
Sergi-ýarmarkasynda at çapuwy, ata ideg etmek üçin zerur esbaplar we atçylyk bilen bagly dürli sungat eserleri-de ýerleşdirilipdir.
Bu serginiň açylan güni Aşgabatda “Türkmen Bedewi we dünýä atçylyk sungaty” ady bilen halkara ylmy konferensiýasy-da öz işine başlady.
Konferensiýada dünýäniň dürli ýurtlaryndan gelen delegatlaryň we atçylyk boýunça spesialistleriň käbir beýleki meseleler bilen birlikde ahal-teke atlarynyň tohumynyň arassalygyny barlamakda täze tehnologiýalardan peýdalanmak meselesi barada-da maslahat etjekdikleri habar berilýär.


text:
Pop Fransis musulmanlaryň agdyklyk edýän ýurdy Albaniýa bir günlük sapara geldi.
“Yslam döwletiniň» jeňçileriniň haýbatlary baradaky habarlar bilen baglylykda, howpsuzlyk hüşgärligi ýokary galdyryldy.
Bu Fransisiň Italiýanyň daşynda sapar ýedýän ilkinji ýewropa ýurdudyr.
Albanlaryň 10 prosent çemesi katolik, 60 prosent çemesi bolsa sünni musulmandyr.
Albaniýanyň stalinçi diktatory Enwer Hoja 1967-nji ýylda Albaniýany dünýädäki ýeke-täk ateist ýurt yglan edip, 40 çemesi katolik ruhanysyny tussag etdi we jezalandyryp öldürdi.


text:
Ozalky sowet dissidenti Wladimir Bukowskiý konsullyk resmileriniň özüne täze rus pasportyny bermekden ýüz öwrendiklerini aýdýar.
Ol munuň sebäbini özüniň Kremli tankyt etmegi bilen baglanyşdyrýar. 71 ýaşyndaky Bukowskiý özüniň Londondaky rus konsullygyna mart aýynda ýüz tutandygyny, emma resmileriň öz pasportyny täzeläp bermändiklerini aýtdy.
“Ol ýerde ýagdaý üýtgeýär, sowet döwri dolanyp gelýär” diýip, Angliýanyň Kembrij şäherinde ýaşaýan Bukowskiý 31-nji okýatbrda aýtdy.
Bukowskiý 1976-njy ýylda Çiliniň kommunist lideri Luis Korwalan bilen çalşylmazyndan öň 12 ýyllap sowet türmelerinde we ruhy hassahanalarynda oturypdy.


text:
ABŞ-nyň dollary ýewro garanda 12 ýylyň dowamynda iň ýokary derejä ýetdi.
10-njy martda Aziýadaky söwdalarda ýewro 2003-nji ýylyň sentýabr aýyndan bäri iň pes derejä ýetdi.
Dollaryň bahasy 122 ýena barabar bolup, Ýaponiýanyň milli puluna hem gatnaşykda 2007-nji ýylyň iýul aýyndan bäri iň ýokary derejä ýetdi.
Dollaryň ýokarlanmagy ABŞ-nyň Merkezi bankynyň, Federal rezerw fondunyň 2015-nji ýylyň ortalarynda prosent derejesini ýokarlandyryp başlamagy baradaky çaklamar bilen bagly.
Ýewro 2002-nji ýylyň 1-nji ýanwarynda ýaňy dolanyşyga girizilende dollara garanda gowşakdy, emma 2002-nji ýylyň soňunda güýçlenip başlapdy.


text:
Orsýetiň Merkezi saýlaw komissiýasy oppozision syýasatçy Alekseý Nawalnynyň 2018-nji ýylyň mart aýynda geçiriljek prezidentlik saýlawlaryna dalaşgär hökmünde gatnaşmak boýunça arzasyny ret etdi.
Orsýetli korrupsiýa garşy aktiwist we oppozision syýasatçy Alekseý Nawalnyý prezidentlik saýlawlaryna dalaşgär hökmünde gatnaşmak üçin zerur dokumentleri toplap, Merkezi saýlaw komissiýasyna gowşurandygyny 25-nji dekabrda irden habar beripdi.
“Biz bolmazdan saýlawlarlar saýlaw däldir” diýip, Nawalnyý 24-nji dekabrda agşam öz dokumentlerini tabşyrmagynyň öňüsyrasynda aýtdy.
“Biz häzirki häkimiýetlere garşy çykmaga ukyply. Biziň esasy talabymyz saýlawlara gatnaşmagymyza rugsat berilmegidir” diýip, Nawalnyý Merkezi saýlaw komissiýasynyň Moskwanyň merkezindäki binasyny terk etmeginiň öňüsyrasynda aýdy.
Kremliň açyk tankytçysy Nawalnynyň 2018-nji ýylyň mart aýynda geçiriljek prezidentlik saýlawlaryna gatnaşmagyna onuň jenaýat jogapkärçiligine çekilmegi sebäpli gadagan edilipdi. Nawalnyý özüne garşy gozgalan işleri syýasy matlaply atlandyrýar.
Nawalnynyň saýlawlara gatnaşmagy üçin onuň jenaýat işi ýatyrylmaly, ýa-da oňa ýörite rugsat berilmeli.
Nawalnynyň dokumentlerini kabul etmek üçin iş sagatlaryny artdyran Merkezi saýlaw komissiýasynyň ony dalaşgär hökmünde registrasiýa edip-etmezligi üçin bäş güni bar.
24-nji dekabrda Nawalnyý saýlawlara gatnaşmak üçin ýeterlik goldaw toplandygyny yglan etdi. Munuň öňüsyrasynda Nawalnynyň tarapdarlary ýurduň 20 şäherinde ýöriş geçirip, 15000 gol toplandygyny mälim etdiler.


text:
Ermenistanyň premýer-ministri Nikol Paşiniýan ýurtda irki saýlawlaryň geçirilmegi üçin, öz wezipesinden çekilýändigini yglan etdi.
Paşiniýan bu barada sişenbe güni giçlik telewideniýede çykyş edip, öz kararyny “ähli häkimiýeti halkyň eline geçirmek üçin gerekdigi” bilen düşündirdi.
Geçen aý Paşiniýanyň blogy Ýerewanyň häkimi ugrundaky saýlawlarda ynamly ýeňiş gazanandan soň, ol irki parlament saýlawlarynyň hem geçirilmelidigini öňe sürüpdi.
Paşiniýan maý aýynda, hepdeläp dowam eden köçe protestlerinden soň, häkimiýet başyna geçipdi.
Ermenistanyň Konstitusiýasyna laýyklykda, irki saýlawlar premýer-ministr wezipesinden çekilen, şeýle-de parlamentiň iki hepdäniň dowamynda onuň ornuna adam tapmadyk ýagdaýynda, 45 günüň içinde geçirilmeli.


text:
Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň 30 ýyllygyna bagyşlanyp 2-3-nji noýabr aralygynda Londonda “Türkmenistanda maýa goýum we ösüş” atly forum geçiriler. Forum “Nielsonsmith” kompaniýasy tarapyndan guralýar. Bu barada Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň resmi saýtynda şenbe güni habar berildi.
Habarda bellenilişi ýaly, çärä gatnaşyjylar Türkmenistanyň ykdysadyýetiniň esasy alty pudagynda – nebit-gaz, senagat, telekommunikasiýa, himiýa, energiýa we gurluşyk pudagynda bar bolan söwda mümkinçilikleri bilen tanyşarlar.
Şeýle-de foruma gatnaşyjylar bar bolan hyzmatdaşlygy ösdürmek we täze gatnaşyklary ýola goýmak, Türkmenistanyň ykdysadyýetine maýa goýmak mümkinçilikleri barada pikir alyşarlar.
Duşuşyk analitikleri we bilermenleri, halkara kompaniýalarynyň wekillerini we Türkmenistanyň resmilerini bir ýere jemlemek maksady bilen geçirilýär.
Mundan başga-da, forum Türkmenistanyň ministrlikleriniň we pudaklaýyn edaralaryň ýolbaşçylary, hökümet agzalary, öňdebaryjy dünýä kompaniýalarynyň hünärmenleri bilen hyzmatdaşlygy ýola goýmak we tejribe alyşmak üçin gowy mümkinçilikleri açar.


text:
Prezıdent BUU sammıtinde Qazaqstannyń qurǵaq klımattyń áserimen betpe-bet kelip otyrǵanyn aıtty
NUR-SULTAN. QazAqparat - Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev BUU-nyń Azyq-túlik júıeleri jónindegi sammıtte sóılegen sózinde Qazaqstannyń qurǵaq klımattyń áserimen betpe-bet kelip otyrǵanyn aıtty, dep habarlaıdy QazAqparat.
Atal,an jıynda Memleket basshysy Qazaqstannyń egin sharýashylyǵy qaýip-qateri bar aımaqta ornalasqanyn jáne qurǵaq klımattyń áserimen betpe-bet kelip otyrǵanyn aıtty. Elimizdiń sý sharýashylyǵy 40 paıyz kórshi elderden aǵyp keletin sýǵa táýeldi.
«Jer-sý resýrstaryn barynsha tıimdi paıdalaný maqsatynda jerdiń qunaryn arttyrý, sý únemdeý tehnologııalaryn engizý jáne sý ótkizý júıelerin tsıfrlandyrý jóninde sharalar qabyldadyq. Ornyqty azyq-túlik júıeleri týraly aıtqan kezde kóptegen elde sý dıplomatııasyna qatysty máseleler ózekti ekeni anyq baıqalady. Azyq-túlik júıeleri jónindegi problemalar men sý resýrstaryn basqarý, shekaraaralyq ózenderdi paıdalaný máseleleri ózara tyǵyz baılanysty. Munyń barlyǵy azyq-túlik júıeleri týraly kelisimderde kórinis tabýy kerek», – dedi Qasym-Jomart Toqaev.


text:
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
keshe 22:45
-
keshe 22:33
-
keshe 21:48
-
-
keshe 20:45
-
-
-
-
-
-
Máýlen Áshimbaev EQYU-nyń BAQ bostandyǵy jónindegi ókilimen kezdesti
NUR-SULTAN. QazAqparat - Senat tóraǵasy Máýlen Áshimbaev EQYU-nyń BAQ bostandyǵy jónindegi ókili Tereza Rıbeıromen kezdesti, dep habarlaıdy QazAqpart Senattyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Kezdesý barysynda Senat spıkeri Qazaqstan EQYU-nyń qaýipsizdik, onyń ishinde sóz bostandyǵyn qamtamasyz etý jónindegi negizgi baǵyttaryn ilgeriletýge múddeli ekenin atap ótti.
«EQYU-nyń Astana deklaratsııasy qabyldanǵaly beri 10 jyl ýaqyt ótti. Bul qujatta Eýroatlantıkalyq jáne Eýrazııalyq qoǵamdastyq elderi úshin qaýipsizdiktiń bólinbeıtindigi týraly negizgi tezıs jazylǵan. Qazaqstan EQYU qabyldaǵan qaýipsizdiktiń negizgi úsh baǵyty: áskerı-saıası, ekonomıkalyq-ekologııalyq jáne gýmanıtarlyq salalardyń mańyzdylyǵyn únemi basty nazarda ustap keledi. Sondyqtan biz sóz bostandyǵyn qamtamasyz etý jáne BAQ máselelerine erekshe mán beremiz», – dedi Máýlen Áshimbaev.
Sonymen qatar Senat tóraǵasy elimizde azamattardyń sóz bostandyǵy boıynsha quqyqtaryn qamtamasyz etýdi odan ári jetildirý úshin júıeli jumys júrgizilip kele jatqanyn aıtty. Sondaı-aq otandyq medıany jańǵyrtý jáne básekege qabiletti qazaqstandyq BAQ-ty damytý úshin de tıisti jaǵdaılar jasalyp jatqanyna nazar aýdardy. Ol úshin «Aqparatqa qol jetkizý týraly» jáne «BAQ týraly» zańdar qabyldandy. Odan bólek, Qazaqstan BAQ salasyndaǵy halyqaralyq qujattar bazasyn ratıfıkatsııalady. Onyń ishinde Azamattyq jáne saıası quqyqtar týraly halyqaralyq pakt, Adam quqyqtarynyń jalpyǵa birdeı deklaratsııasy jáne EQYU men ıÝNESKO-nyń basqa da qujattary bar.
Suhbat barysynda «Halyq únine qulaq asatyn memleket» tujyrymdamasy aıasynda Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń bastamasymen qolǵa alynǵan júıeli reformalar jaıy da sóz boldy. Máýlen Áshimbaev ol reformalardy iske asyrýda Parlament mańyzdy ról atqaratynyn atap ótti.
«Prezıdentimizdiń elimizdi jańǵyrtý baǵdary aıasynda saıası reformalardyń úsh toptamasy usynyldy. Qazirgi tańda memlekettik organdardyń ashyqtyǵy men qoǵam aldyndaǵy eseptiligin arttyrýǵa arnalǵan «Qoǵamdyq baqylaý týraly» zań jobasy ázirlenip jatyr. Adam quqyqtaryn qorǵaý salasyn kúsheıtýge basa mán berilýde. Sondaı-aq azaptaýlarǵa qarsy jáne adam saýdasymen kúres, azamattardy, ásirese balalardy kıberbýllıngten qorǵaý jónindegi zańnamalardy jetildirý boıynsha jumys júrgizilip keledi», – dedi Máýlen Áshimbaev.
Senat spıkeriniń aıtýynsha, álem boıynsha tsıfrlyq medıa-ortany damytý azamattardyń sóz bostandyǵyn qamtamasyz etýdiń sheshýshi faktoryna aınaldy. Zamanaýı medıa tehnologııalar jáne olardyń damýy bir jaǵynan jańa múmkindikterge jol ashsa, ekinshi jaǵynan túrli syn-qaterlerdi de týdyrǵany sózsiz. Máýlen Áshimbaev bul máselelerdi tıimdi sheshý úshin halyqaralyq qoǵamdastyq belsendilik tanytýǵa tıis ekenin tilge tıek etti.
Kezdesý sońynda Senat tóraǵasy EQYU ókili Tereza Rıbeıronyń elimizge sapary Qazaqstan men Uıymnyń yntymaqtastyǵyn odan ári arttyryp, ekijaqty baılanysqa tyń serpin beretinine senim bildirdi.
- Altaıda atqa miný dene shynyqtyrý sabaǵyna engizildi - Sheteldegi qazaq tildi BAQ-qa sholý
- Pavlodarda Saryarqa samaly gazetiniń alǵashqy redaktoryna taǵzym taqta ashyldy
- Aýǵanstanǵa 28 tonna medıtsınalyq júk jetkizildi
- Qazaqstanda qar barysyn saqtaý úshin qandaı sharalar atqarylyp jatyr
- Ózbekáli Jánibekovke Almaty men Túrkistanda eskertkish ornatylmaq
- BUU: Madagaskarǵa klımattyń ózgerýinen týyndaǵan ashtyq qaýpi tónip tur
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Döwletli etrabyndaky Akbulak meýdançasynyň dag jynslary Türkmenistanda sementiň täze görnüşleriniň önümçiligini ýola goýmaga mümkinçilik berer.
Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň geçen hepdäniň anna gününde geçirilen mejlisinde wise-premýer Ş.Durdylyýew döwlet Baştutanyna bu barada habar berdi.
Senagat we gurluşyk önümçiligi ministrligi pudagy ösdürmek, daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümleri, hususan-da, ýurdumyzda amala aşyrylýan gurluşyk işleri hem-de ykdysadyýetiň beýleki pudaklary üçin zerur ýokary hilli gurluşyk serişdelerini çykarmak, döwrebap tehnologiýalar bilen enjamlaşdyrylan täze zawodlary ulanmaga girizmek, ýerli mineral-çig mal serişdeleriniň esasynda önüm öndürmek boýunça öňde goýlan wezipeleri ýerine ýetirýär.
Ministrligiň garamagyndaky sement zawodlarynda aktiw mineral goşundylary — bazalt porfiritleri we opoka çig malyny goşmak arkaly portlandsementiň önümçiligi ýola goýuldy.
Täze önümçilikde Döwletlidäki meýdanaçadan başga-da, “Balkan” kän müdirliginiň bazalt porfiritleriniň “Ufra” ýatagynyň dag jynslary peýdalanylar. Bu mineral daşlary özüniň fiziki we himiki häsiýetleri bilen tapawutlanyp, ýokary hilli sement öndürmäge mümkinçilik berýär.
Döwletli etrabyndan alynjak dag jynslary Türkmenistanda sementiň täze görnüşlerini öndürmäge mümkinçilik berer
Döwletli etrabyndaky Akbulak meýdançasynyň dag jynslary Türkmenistanda sementiň täze görnüşleriniň önümçiligini ýola goýmaga mümkinçilik berer.


text:
- “On sany agzym, on sany dilim bolsa-da, aýallaryň erkeklerden pul çilmek üçin edýän oýunlaryny sanap ýetişip bilmezdim”. — Owidiý
- “Aýallaryň gözýaşyndan has çalt kepeýän zat ýok”. — Jon Webster
- “Garakçylar ýa puluňy alar ýa-da janyňy. Aýallar onuň ikisinem alar”. — Samuel Batler
- “Otuz ýyllap zenan ruhy bilen gyzyklanandygyma garamazdan häzirki wagta çenli jogabyny tapyp bilmedik ýekeje soragym bar: Aýal näme isleýär?” — Marsel Prust
- “Zenanlar düşünmek üçin däl-de, söýülmek üçin ýaradylypdyr”. — Oskar Waýld
- Aýallar bilen erkek adamlar iň bolmanda bir meselede birleşýärler: Olaryň ikisi-de aýallara ynanmaýar”. — Genri Luis Menken
- Zenanlar rewolusiýanam, rewolýusionerlerem ýigrenýärler. Olar ýuwaş gylykly, bankda işleýän we nahar wagtyndan gijä galman öýe gelýän erkek adamlary gowy görýärler”. — Genri Luis Menken
- Erkek adam bilen bagtly ýaşajak bolsaň, oňa köpräk düşünip, azrak söýjek bolmaly. Aýal bilen bagtly ýaşajak bolsaň ony köpräk söýüp, düşünmezlige çalyşmaly”. — Elen Roulend
Terjime eden: Merjen ÝAZLYÝEWA.


text:
Qostanaı oblysy
29.09.2021
Qostanaı oblysy
Táýelsizdiktiń 30 jyldyǵy men Ybyraı Altynsarınniń týǵanyna 180 jyl tolýyna oraı, qazaq halqynyń uly ustazdarynyń otany Qostanaıda «I.Altynsarınniń tárbıelik ıdeıalary: shyǵý tegi, damýy» atty halyqaralyq ǵylymı -praktıkalyq konferenııa ótti. Halyqaralyq konferenııany ótkizý orny retinde Qostanaı qalasynyń tańdalýy kezdeısoq emes. Bul aımaq álemge kórnekti ǵalymdarmen tanystyrdy. Olardyń arasynda halyq muǵalimi - Ybyraı Altynsarın bar. Oǵan elimi..
28.09.2021
Qostanaı oblysy
Qazaqstan Respýblıkasy bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetov Qostanaı aýdanynyń Mıchýrın jalpy bilim beretin mektebine baryp qaıtty. Ybyraı Altynsarın qazaq aǵartýshylyǵy men ulttyq mekteptiń qalyptasý tarıhynda tereń iz qaldyrǵan. Qazaqstan Respýblıkasy bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetov, Qostanaı oblysynyń ákimi Arhımed Muhambetov jáne búkil respýblıka oblystarynyń bilim basqarmalarynyń basshylary Qostanaı jeriniń uly perzenti..
28.09.2021
Qostanaı oblysy
Qostanaı oblysy jastarynyń 34 kolledjde sapaly kásiptik bilim alýǵa, suranystaǵy mamandyqqa ıe bolýǵa múmkindigi bar. Jańa oqý jylynda kolledjderde 22 myńnan astam adam bilim alýda. 28-qyrkúıekte QR bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Qanatuly Aımaǵambetov Qostanaı joǵary polıtehnıkalyq kolledjine baryp qaıtty. Qostanaı joǵary polıtehnıkalyq kolledji 2019 jyly «Talap» KEAQ reıtıngisinde 1 orynǵa ıe boldy, reıtıngte kóshbasshylyq oryndy ustap otyr. Qa..
27.09.2021
Qostanaı oblysy
Óskeleń urpaqtyń boıynda el azamatynyń joǵary patrıottyq sezimderi men adamgershilik qasıetterin qalyptastyrý maqsatynda Qazaqstan Respýblıkasy Qarýly Kúshteriniń ımıdjin arttyrý. 2021 jylǵy 21-23 qyrkúıek aralyǵynda psıhologııalyq qoldaý jáne qosymsha bilim berý óńirlik ortalyǵy «Jas ásker» oblystyq áskerı-patrıottyq sletin ótkizdi. Jarys qorytyndysy boıynsha jeńimpaz 2022 jyly «Aıbyn» VIII Respýblıkalyq jıynynda Qostanaı oblysynyń namysyn qorǵ..
23.09.2021
Qostanaı oblysy
Onda aqynjandy Raýshan Ramazanqyzynyń júrek jardy óleń shýmaqtary kópshilik nazaryna usynyldy Qostanaı oblystyq múmkindigi shekteýli jandarǵa arnalǵan reabılıtaııalyq ortalyqtyń kitaphanasynda emdelip jatqan jandardyń biri Raýshan Abdrahmanovanyń ózi shyǵarǵan óleńderine arnalǵan «Úmit úzgim kelmeıdi» dep atalǵan kezdesý keshi ótti. Raýshan Ramazanqyzy burynǵy Torǵaı oblysy Qyzyl juldyz degen jerde dúnıege kelgen. Búginde Arqalyq qalasynda ǵumyr ..
23.09.2021
Qostanaı oblysy
2020 jyldan bastap Qostanaı oblysy»Jas maman» respýblıkalyq jobasynyń qatysýshysy bolyp tabylady (2020 jyldan bastap ol úsh kolledjde, 2021 jyly óńirdiń taǵy jeti kolledjinde iske asyrylady), onyń negizgi maqsaty - 180 kolledj ben 20 JOO-ny neǵurlym suranysqa ıe 100 mamandyq boıynsha jańǵyrtý jáne bilikti mamandar daıarlaýdyń halyqaralyq tájirıbesin engizý. Innovaııalyq jabdyqpen jaraqtandyrýdyń arqasynda kolledjderde 16 zerthana, 8 sheberhana j..
16.09.2021
Qostanaı oblysy
Saıası qýǵyn -súrgin qurbandaryn ońaltý jónindegi komıssııa naýryz aıynyń basynda Qostanaı oblysynda jumysyn bastady. Ǵalymdar men qoǵam qaıratkerleri áli aqtalmaǵan adamdar týraly aqparat jınaıdy. Búgin, 16 qyrkúıekte ishki saıasat bólimi komıssııaǵa kómektesý úshin taǵy bir joba qurylyp jatqanyn habarlady. Sonymen, «Aqtóbe damýy» QQ -nyń ıyǵynda qalpyna keltirilmegender týraly málimetter bazasyn qalyptastyrý jáne jappaı qabirler kartasyn qurast..
Taǵy júkteý
Adyrna.kz ұлттық порталының маңызды ақпараттарына жазылу
Соңғы жаңалықтар туралы хабардар болыңыз


text:
Dástúrli ekonomıka
16.04.2021
Dástúrli ekonomıka
Myqty ekonomıkanyń negizi - joǵary ústeme quny bar ártaraptandyrylǵan ónim óndirisi. Mundaı óndirýshilerge oblystaǵy kásiporyndardyń biri – «Baǵashar Meken» JShS jatady. Kompanııa naryqta 2009 jyldan beri jumys isteıdi jáne eýropalyq standarttarǵa sáıkes ónim shyǵarady. Kásiporynda avtokólikterge arnalǵan etılenglıkol negizindegi antıfrız, tosol, salqyndatqysh shyǵarylady jáne alǵashqy otandyq óndirýshi bolyp sanalady. Seriktestikte táýligine 200..
11.04.2021
Ekonomıka
Jetisý óńirinde memleket qoldaýynyń arqasynda jyl saıyn egis alqaptarynyń kólemi ulǵaıtylyp, aýylsharýashylyǵy tehnıkalarymen qamtý deńgeıi artyp keledi. Bul óńirdiń damýyna, halyqtyń turmys sapasyn jaqsartýǵa yqpal etýde. Máselen, ótken jyly Sarqan aýdanynda 1 mlrd. 220 mln. teńgege egis jumystaryna arnalǵan zamanǵa saı tehnıkalar satyp alynǵan. Sarqan aýdandyq ákimdiginiń málimetine qaraǵanda, tehnıkanyń 37 danasy «QazAgroqarjy» AQ arqyly, bese..
02.04.2021
Ekonomıka
Áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń baǵasyn turaqtandyrý maqsatynda Almaty oblysynyń ákimdigi, oblystyq bıýdjetten 3 mlrd. teńge qarajat bólgen, onyń ishinde turaqtandyrý qoryn qalyptastyrýǵa – 700 mln. teńge jáne jeńildik nesıe berý úshin – 2,3 mlrd. teńge qarastyrylǵan. Bul týraly «Jetisy Media» aqparattyq alańynda ótken baspasóz-máslıhatynda málim boldy. Jetisý ólkesinde 19 áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń 80% óndiriled..
29.04.2020
Ekonomıka
«Aq jol» partııasynyń depýtattary Premer-Mınıstrge Ulttyq ekonomıka mınıstrligi ázirlegen Tiziminiń kúshin joıýdy jáne júıe quraýshy kásiporyndardyń basqa ólshemderin usyndy. Bul týraly "Adyrna" partııanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap habarlaıdy. Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstri A.U.Mamınge Qurmetti Asqar Uzaqpaıuly! «Aq jol» Demokratııalyq partııasy el basshylyǵynyń daǵdarysty eńserý jolyndaǵy áreketterin qoldaıdy. Onyń ishinde bızne..
Taǵy júkteý
Adyrna.kz ұлттық порталының маңызды ақпараттарына жазылу
Соңғы жаңалықтар туралы хабардар болыңыз


text:
Semalt bilen spam botlaryny duruzyň
Google Analytics-de sahypaňyza girmegiňize we galp görnüşleri görkezmegiňiziň öňüni alýan erbet traffigi blokirlemek möhümdir. Ilki bilen, traffigiňyzyň Google-dan gelýändigine ýa-da botlaryň gatnaşýandygyna düşünmeli. Trafikde garaşylmadyk köpelişi görseňiz, SEO-ny dogry ýerine ýetirmändigiňiz üçin kanuny bolmazlygy ähtimal. “Google Analytics” -de Trafik çeşmeleri bölümine girip, traffigiň hilini we IP adreslerini barlamaly. Web gözlegçiler, robotlar ýa-da awtomatik täzeleýjiler: olara islendik zady atlandyryp bilersiňiz, ýöne programma üpjünçiliginiň hakyky adamlar ýaly Bütindünýä Kerebini ulanýandygyna göz ýumup bilmersiňiz. Gynansagam, web sahypalaryňyza hiç hili peýdasy degmeýär we diňe adamlar ýaly hereket edip, size köp pikir berýär. Başga bir tarapdan, ýokary bäsdeşlik sebäpli hiç kimiň web sahypasyna köp traffik sürmegi mümkin däl bolup biler. Gözleg motorynyň netijelerinde sahypaňyzy de-indeksläp bilýän botlar bilen synanyşyklaryňyzy tamamlap bilersiňiz. Google diňe ulanyjylara hakyky we hakyky maglumatlary berýän baglanyşyklary we sahypalary gözleýär. Hakyky adamlara meňzeýän spambotlaryňyz köp bolsa, spama garşy çäreler köplenç ara alnyp maslahatlaşylýan forumlarda çözgüt gözlemeli. Göze görünmeýän robotlardan ýadasaňyz, botlar we zyýanly programma üpjünçiligi, hakyky netijeleri döretmäge ýol bermezden, sahypa görnüşlerini, galp hitleri we belki baglanyşyk baglanyşyklaryny basmak üçin döredildi.
Bagtymyza, birnäçe möhüm zady ýatda saklap, botlardan we spamdan dynmak mümkin. Şunuň bilen baglylykda, “ Semalt” müşderi üstünlikleriniň dolandyryjysy Maks Bell size aşakdaky maslahatlary gözden geçirmegi teklip edýär:
Botlar bilen baglanyşykly mesele
Botlaryň hakyky meselesine diňe käbir mysallara seredilende düşünip bilersiňiz. Birinji mysal, Google botlaryňyz bar bolsa, bular adatça size meňzeş sahypa görnüşlerini bermek üçin döredildi. Şeýle hem, web sahypalaryňyzy täzelemäge mejbur etmek üçin döredilen botlardan ejir çekip bilersiňiz. Bularyň ikisi-de sahypalaryňyza girip, traffigi we analitik hitleri köpeldýär. Olaryň ýokary bökmek derejesi bar we web sahypalarynda az wagt sarp edýärler. Bu iki botyň arasyndaky ýeke-täk tapawut, Google botlary peýdaly bir zat edýär, sahypalaryňyzy indekslemek üçin maglumatlary yzyna berýär, täzelenýän botlar bolsa traffik statistikaňyzy ep-esli derejede ýokarlandyrýar we şahamça programmalaryňyzy howp astyna salýar. Şeýlelik bilen, botlary kesgitlemek we mümkin boldugyça ir öňüni almak gaty möhümdir. Google işiňizi aňsatlaşdyrmak üçin köp sanly programma we gural bilen üpjün edýändigi üçin köp zat etmeli däl. Spamerler botlaryny belli bir wagtlap blokirläp bilerler, ýöne has gowy netijeler üçin gapdaldaky blokirleme hemişelik bolmaly.
Islenilmeýän bot traffigini petiklemek
Islenilmeýän bot traffigini .htaccess faýllary bilen blokirläp bilersiňiz. Bu faýllardaky botlary blokirleseňiz, web sahypaňyzyň umumy işleýşini gowulaşdyryp bilersiňiz. Bu usuly ulanyp, diňe spambot hökmünde tanalýan we bilinýän botlary bloklap bilersiňiz. Botlar özlerini kanuny ulanyjylar diýip tanasa, IP adreslerini mümkin boldugyça ir blokirleseňiz gowy bolar. IP salgylaryny kesgitleýänçäňiz we web hostyňyzdaky sazlamalary düzýänçäňiz, botlaryň hemmesini bloklap bilmersiňiz.
Başga bir usul .htaccess faýllaryňyzy ulanyp botlary blokirlemekdir. Şeýle hem mümkin boldugyça köp IP adresi blokirlemek ýa-da howply IP adresleri ygtybarly salgylar bilen çalyşmak möhümdir. WordPress ulanyjy bolsaňyz, erbet bot traffigini dolandyrmalysyňyz, sebäbi bu hakerleriň köp sanly faýllara hüjüm edýän platformasydyr. .Htaccess faýlyňyzy redaktirläp we internetde howpsuz bolmak üçin dürli kodlary goýup bilersiňiz.


text:
Şu gün Lebap welaýatynyň Çärjew etrabynda kuwwatlylygy 432 megawat bolan gazturbinaly elektrik stansiýasynyň açylyş dabarasy boldy. Täze desga ozal hereket edýän Lebap döwlet elektrik stansiýasynyň çäginde bina edildi.
Bu waka ýurdumyzy senagatlaşdyrmak, milli ykdysadyýetimizi diwersifikasiýa ýoly bilen ösdürmek we eksport mümkinçilikleri giňeltmek boýunça hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow tarapyndan tassyklanylan maksatnamalary durmuşa geçirmegiň ýolunda nobatdaky möhüm ädim boldy. Eziz Diýarymyzyň ähli sebitlerinde kuwwatly elektrik stansiýalarynyň gurulmagy bilen, soňky ýyllarda pudagyň kuwwaty has-da ýokarlandy. Bu bolsa ýurdumyzyň iri senagat toplumlaryny we köp sanly durmuş desgalaryny elektrik energiýasy bilen durnukly üpjün etmek bilen çäklenmän, eýsem, ony goňşy döwletlere ibermäge hem mümkinçilik berýär.
Ine, bu gün ýurdumyzyň elektroenergetikasy üçin ähmiýetli ýene-de bir taslama tamamlandy. Bu taslama Energetika ministrliginiň “Türkmenenergo” döwlet elektroenergetika korporasiýasy tarapyndan daşary ýurtly hyzmatdaşlar — Ýaponiýanyň «Sumitomo Corporation» we «Mitsubishi Power Ltd», Türkiýäniň «Rönesans Holding» kompaniýalary bilen bilelikde amala aşyryldy.
Dabara Hökümet agzalary, ministrlikleriň, pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň, Lebap welaýat häkimliginiň ýolbaşçylary, jemgyýetçilik guramalarynyň we köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekilleri hem-de ýurdumyza gelen ýapon wekiliýeti, daşary ýurtly işewürler gatnaşdylar.
Täze desganyň ýanynda irden başlanan baýramçylyk dabarasyna Lebap welaýatynyň medeniýet işgärleriniň we sungat ussatlarynyň, döredijilik toparlarynyň ýerine ýetirmegindäki aýdym-sazly, tansly çykyşlar ajaýyp öwüşgin çaýdy.
Dabaraly pursat gelýär. Bu ýere ýygnananlaryň el çarpyşmalary astynda, hormatly ýaşulularyň gatnaşmagynda toý bagy kesilýär — täze möhüm energetika desgasy açylýar.
Soňra dabara gatnaşyjylar elektrik stansiýasynyň dolandyryş binasynyň maslahatlar zalyna bardylar, şol ýerde dabaraly mejlis geçirildi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň alyp barýan syýasaty ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny pugtalandyrmaga, halkymyzyň abadançylygyny yzygiderli ýokarlandyrmaga gönükdirilendir. Daşary döwletler bilen dürli ugurlar boýunça özara bähbitli hyzmatdaşlyga uly ähmiýet berilýär.
Döwletimiziň möhüm işewür hyzmatdaşlarynyň biri-de Ýaponiýadyr. Ýapon kompaniýalary ýurdumyzyň ykdysadyýetiniň ösüşine uly goşant goşýarlar. Olaryň gatnaşmagynda Mary şäherinde karbamid öndürýän zawod, Gyýanlydaky gazhimiýa toplumy, Türkmenabadyň himiýa zawodynyň kükürt kislotasyny öndürýän sehi, “Garabogazkarbamid” zawody, Ahal welaýatyndaky tebigy gazdan benzin öndürýän zawod ýaly iri desgalar guruldy.
Ýaponiýanyň dünýä belli meşhur öndürijileriniň — “Komatsu”, “Hitachi”, “Toyota” kompaniýalarynyň dürli tehnikalary ýurdumyzda giňden peýdalanylýar. Öňdebaryjy işläp taýýarlamalary we tehnologik täzelenişleri, sanly ulgamlary ornaşdyrmak babatda netijeli gatnaşyklar üçin uly mümkinçilik bar.
Eziz Diýarymyzyň Garaşsyzlygynyň şanly 30 ýyllygy bellenilýän ýylda Lebap welaýatynda dabaraly açylýan täze elektrik stansiýasy hem ýapon hyzmatdaşlarymyz bilen bilelikde guruldy. “Sumitomo Corporation” kompaniýasy bu iri energetika desgasynyň gurluşyk-gurnama işlerine 2018-nji ýylyň noýabr aýynda girişdi. Ine, şu gün bolsa bu desga ulanylmaga tabşyrylmaga taýýar.
Elektrik stansiýasy Ýaponiýanyň meşhur “Mitsubishi Power Ltd” kompaniýasynyň gazturbina enjamlary bilen enjamlaşdyryldy. Ýurdumyzyň elektroenergetika pudagynyň taryhynda bu kompaniýanyň tehnologiýalary ilkinji gezek ulanylýar. Bu ýerde her biriniň kuwwatlylygy 144 megawat bolan gazturbinalaryň üçüsi oturdyldy. Energobloklardan başga-da zerur bolan kömekçi desgalar guruldy. Desganyň kömekçi potratçylyk işlerini energetika desgalarynyň gurluşygynda uly tejribesi bolan “Rönesans Endüstri Tesisleri Inşaat Sanaýi we Tijaret Anonim Şirketi” kompaniýasy ýerine ýetirdi.
Täze desganyň ulanylmaga berilmegi bilen, ýurdumyzyň energoulgamynyň bellenen kuwwatlylygy ýene-de 432 megawat artar, öňden hereket edýän Lebap döwlet elektrik stansiýasynyň kuwwatlylygy bolsa 581,2 megawata deň bolar. Lebap welaýatynyň sarp edijileriniň energiýa üpjünçiliginiň ygtybarlylygy artar, täze iş orunlary dörediler. Merkezi Aziýa ýurtlaryna, şol sanda Özbegistana, Gyrgyz Respublikasyna we Owganystana elektrik energiýasynyň iberilişiniň möçberini artdyrmaga mümkinçilik berer.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň energetika syýasatynyň ileri tutulýan ugurlaryna laýyklykda, ýurdumyzda daşky gurşawy goramaga gönükdirilen çäreler yzygiderli durmuşa geçirilýär. Senagat desgalary, şol sanda energetika desgalary hem gurlanda, daşky gurşawa bölünip çykýan zyýanly galyndylaryň mukdaryny azaltmaga ýardam berýän döwrebap tehnologiýalaryň ornaşdyrylmagyna uly üns berilýär.
Mary döwlet elektrik stansiýasynyň çäginde gurlan, sebitde deňi-taýy bolmadyk, kuwwatlylygy 1574 megawat bolan utgaşykly dolanyşykda işleýän bug-gaz elektrik stansiýasyny mysal hökmünde getirip bolar. Ýakyn geljekde Ahal we Daşoguz döwlet elektrik stansiýalaryny bug we gaz turbinalaryny ulanmak arkaly utgaşykly dolanyşyga geçirmek meýilleşdirilýär.
Gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleri bolan Gün we ýel elektroenergetikasy boýunça taslamalaryň hem geljegi uludyr. Bu taslamalaryň durmuşa geçirilmegine ýapon kompaniýalary hem gatnaşyp biler.
Türkmenistanyň gurluşyk, senagat we energetika toplumynyň ähli işgärleriniň adyndan, toplumyň düzümine girýän pudaklaryň maddy-enjamlaýyn binýadyny pugtalandyrmakdaky tagallalary üçin hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowa hoşallyk sözleri beýan edildi hem-de milli Liderimize berk jan saglyk, uzak ömür, halkymyzyň we döwletimiziň bähbidine alyp barýan köptaraply işinde üstünlikler arzuw edildi.
Soňra daşary ýurtly myhmanlara söz berildi. Ýaponiýanyň ykdysadyýet, söwda we senagat döwlet ministri Kiýoşi Ejima Çärjew etrabynda täze gazturbinaly elektrik stansiýasynyň açylyş dabarasyna gatnaşmaga çakylygy üçin hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowa tüýs ýürekden hoşallyk bildirdi hem-de dabara gatnaşýanlaryň ählisini mähirli gutlady.
Bu taslama Türkmenistanyň Prezidentiniň 2015-nji ýylyň mart aýynda Sendaý şäherinde geçirilen BMG-niň tebigy betbagtçylyklaryň töwekgelçiligini azaltmak baradaky III Bütindünýä maslahatyna gatnaşmak üçin Ýaponiýa amala aşyran saparynyň çäklerinde ýokary derejedäki ikitaraplaýyn gepleşikleriň barşynda ara alnyp maslahatlaşyldy. Şol ýylyň oktýabr aýynda “Sumitomo” korporasiýasy bilen Türkmenistanyň Energetika ministrliginiň arasynda degişli ylalaşyga gol çekildi.
Täze elektrik stansiýasynyň Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň 30 ýyllygynyň öňüsyrasynda ulanylmaga berilmegi bizi begendirýär. Myhman munuň Watanynyň şanly senesini bellemäge taýýarlanýan hemmeler üçin baýramçylyk sowgady bolandygyny aýtdy.
Tebigy gazy gaýtadan işlemek babatda soňky ýyllarda üstünlikli durmuşa geçirilen bilelikdäki taslamalaryň birnäçesi ýurtlarymyzyň ysnyşykly ykdysady gatnaşyklaryny hemmetaraplaýyn berkitmäge ygrarlydygyndan habar berýär diýip, Kiýoşi Ejima nygtady hem-de ýapon kompaniýalarynyň türkmen ykdysadyýetini diwersifikasiýa ýoly bilen ösdürmäge we daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümçilikleri döretmäge mundan beýläk-de işjeň gatnaşjakdygyna ynam bildirdi.
Şu ýylyň iýul aýynda Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary Serdar Berdimuhamedowyň XXXII tomusky Olimpiýa oýunlarynyň resmi açylyş dabarasyna gatnaşmak üçin Ýaponiýa saparynyň barşynda gazanylan täze ylalaşyklar munuň subutnamasydyr. Şonda “ITOCHU” korporasiýasy bilen Türkmenistanyň Suw hojalygy baradaky döwlet komitetiniň arasynda “Komatsu” gurluşyk tehnikalaryny getirmek hakynda hem-de “Sumitomo” korporasiýasy bilen “Türkmenawtoulaglary” agentliginiň arasynda “Toyota” kysymly ýeňil awtoulaglaryň we awtobuslaryň getirilmegi hakynda ylalaşyklara gol çekildi.
Jenap Kiýoşi Ejima çykyşyny tamamlap, Türkmenistanyň Prezidentine berk jan saglyk hem-de ähli başlangyçlarynda üstünlikler, Türkmenistanyň halkyna bolsa bagtyýarlyk we abadançylyk arzuw etdi.
Lebap döwlet elektrik stansiýasynyň täze desgasyna “Mitsubishi Power Ltd” kompaniýasy tarapyndan öndürilýän M701DA görnüşli gazturbinalaryň Merkezi Aziýada ilkinji gezek gurnalandygyny tassyklaýan “Sumitomo” korporasiýasynyň güwänamasy hem-de Şweýsariýanyň Federal Tehnologiýa institutynyň “Innowasion täze tehnologiýalar” güwänamasy we Germaniýanyň “Max Planck” institutynyň “Täsiri ýokary we dowamly bolmagy üçin” güwänamasy dabaraly ýagdaýda gowşuryldy.
Soňra ýurdumyzyň elektroenergetikasynyň täze desgasy barada maglumat berýän wideofilm görkezildi.
Şeýlelikde, täze elektrik stansiýasy işe girizilýär. Bu ýerde oturdylan monitorlar elektrik stansiýasynyň meýilleşdirilen kuwwatlylyga çykyşyny synlamaga mümkinçilik berýär.
Dabara tamamlanandan soňra, Türkmenistanyň Prezidentiniň adyndan elektrik stansiýasynyň işgärlerine täze gulluk awtoulaglarynyň açarlary gowşuryldy.
Mälim bolşy ýaly, energiýanyň arzan, ygtybarly we döwrebap çeşmelerine elýeterlilik ähli döwletleriň ösmeginde, olaryň halklarynyň abadançylygynda möhüm ähmiýete eýedir. Dünýä jemgyýetçiliginiň tagallalary, şol sanda BMG tarapyndan kabul edilen “2030-njy ýyla çenli döwür üçin gün tertibi” bu maksada ýetmäge gönükdirilendir.
Lebapda gurlan täze elektrik stansiýasynyň “Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany” diýen şygar astynda geçýän 2021-nji ýylda işläp başlamagynyň çuňňur manysy bardyr. Onuň ulanylmaga girizilmegi ýurdumyzyň dünýäniň energetika ulgamyna mundan beýläk-de üstünlikli goşulyşmagyna, türkmen energiýa serişdeleriniň dünýä bazarlaryna iberilişiniň möçberini artdyrmaga ýardam eder. Mahlasy, munuň özi hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň baştutanlygynda döredijiligiň we rowaçlygyň ýoly bilen ynamly öňe barýan Watanymyzyň ykdysady kuwwatyny hem-de halkara abraýyny pugtalandyrmaga hyzmat eder.
Esasy


text:
Gardan “Iň oňat gar adam” ýasamak üçin iňlis alymlary gerek bolan ölçegleriň we beýleki gerek bolan zatlaryň jikme-jik netijelerini öwrendiler. Angliýanyň Trent uniwersitetinden matematik Dr.…View More “Iň oňat gar adam” ýasamagyň matematiki formulasy
Tag: sowuk
Siňir süýnende we bogun çykanda ilkinji kömegiň berlişi.
Tagaşyksyz hereket edilende ýa-da büdräp ýykylanda bogunlarda süňkleri birleşdirýän siňirlere zeper ýetmegi mümkin. Bognuň töwereginde çiş emele gelýär, kähalatlarda bolsa gan inýär, ýiti agyry döreýär.…View More Siňir süýnende we bogun çykanda ilkinji kömegiň berlişi.
Suw bilen bejeriş
Garşylykly temperaturaly suw kellagryny köşeşdirýär. Munuň üçin elleriňi we aýaklaryňy gyzgyn hem sowuk suwly legene gezekli-gezegine geçirip durmaly. Kellagryny ýeňletmek maksady bilen gyzgyn suwly wanna…View More Suw bilen bejeriş


text:
MÄHRIBAN DOSTUMYZ & JORAMYZ,
Geçen sekiz ýylyň içinde Saglyk rak keselleriniň anyklaýyş we bejeriş ýollary barada ýigrimiden gowrak blog ýazdy. Rak Türkmenistanda her bir adama özüni tanadan ýowuz keselleriň biridir. Maşgalamyzdan biriniň ýa-da garyndaşymyzyň, dost-ýarymyzyň ýa-da goňşymyzyň üsti bilen bu kesele şaýat bolmadygymyz ýokdur.
4-nji fewralda bellenilýän Bütindünýä Rak keseline garşy göreşmek Gününe bagyşlap, biz senden il saglygy ugrunda çekýän zähmetimizi we halkymyza ragyň öňüni almak, ony anyklamak we bejermek hakynda ygtybarly maglumatlary ýetirmekde edýän aladalarymyzy Saglyk.org guramasyna maliýe kömegini bermek arkaly goldamagyňy soraýarys.
Geçen ýyllarda, sosial mediada türkmenleriň rak keselini daşary ýurtlarda bejertmek üçin maliýeleşdiriş haýyr-sahawat kampaniýalaryna gabat gelen bolmagyň mümkin. Rak bejergisi üçin nalaç Hindistana, Türkiýä ýa-da Russiýa tarap medisina syýahatyna çykmaly bolýan ildeşlerimiziň sany barha artýar. Biz Saglyk topary bolup, türkmen jemgyýetinde ragyň döredýän umytsyzlygyna we ol barada zyýanly toslamalara bolan ynançlara şaýat bolduk.
Bütindünýä Saglyk Guramasynyň (WHO) 2014-nji ýylda çykaran statistikasy Türkmenistanda her ýyl rakdan 4,000 adamyň ölýändigini habar berýär. Lukmanlar we synçylar bolsa bu sanyň has ýokary bolmagynyň ahmaldygyny belleýärler. Aýallarda süýt mäzleriniň ragy, erkeklerde aşgazan we öýken raklary hassalaryň ölümine iň köp sebäp bolýan rak görnüşleridir. Türkmenistanda leýkoza (akganlylyk) uçran çagalaryň 40-50% diri galmak ähtimallygy bar. Ösen ýurtlarda bolsa bu görkeziji 90% bolup durýar. Ýurdumyzy we goňşy döwletleri öwrenýän hünärmenler Türkmenistanda ragyň irki alamatlaryny anyklaýyş derejesiniň örän pesdigini nygtaýarlar.
Ragyň öňüni alyş we anyklaýyş baradaky maglumatlary türkmen dilinde ýaýratmak bilen, Saglyk Türkmenistanda saglyk sowatlylygyny ösdürmekde 8 ýyl bäri zähmet çekip gelýän ýeketäk platformadyr.
Seniň maliýe kömegiň bize rak keselleri we Türkmen halkyna möhüm bolan jynsy ýokançlyklar, maşgalany meýilleşdirme, reproduktiw (önelgelilik) saglygy ýaly meseleler barada maglumatlary taýynlap, size ýetirmäge uly ýardam berer.
Bu gün biz watandaşlarymyza rak keseliniň ölüme deň däldigini aýdasymyz gelýär.
Bilim rakdan üstündir!
Ragyň öňüni almak barada ylma esaslanýan, döwrebap we dili ýeňil bolan maglumatlary türkmen we rus dillerinde çap etmek bilen, biz Türkmenistanda rak bilen näsaglara öz ýagdaýlaryna has gowy düşünmäge kömek edip bileris. Türkmen dilinde ulanmasy amatly bolan materiallary çykaryp, Saglyk ragyň öňüni alyş we ir anyklaýyş ýollaryna üns çekmek isleýär. Ragy irki tapgyrlarda anyklap bilmek köplenç ondan gutulmaga iň gowy mümkinçilikleri döredýär. Hökümet, şol bir sanda her bir adam hem ragy ir anyklamaga ukyplydyr we borçludyr.
Möçberi uly bolsun ýa kiçi, her bir maliýe kömeginiň gymmaty çäksizdir. Maliýe kömegiňi ýetirmek üçin SALGYDAN peýdalanyp bilersiň.
Goldawyň üçin minnetdarlyk bildirýäris.
Saglyk
KÖP SORALÝAN SORAGLAR:
Raga degişli bloglaryň sanawyny şu sahypanyň aşaky bölüminde tapyp bilersiň. Olary dost-joralaryň we maşgalaň bilen paýlaşmak arkaly bolsa, bize bu möhüm materiallary has köp türkmenistanlylara ýetirmäge kömek edip bilersiň.
RAK BARADA SAGLYK.ORG-da ELÝETER BOLAN BLOGLAR
(makalalar ýörite Saglyk.org üçin türkmen dilinde işlenilip düzüldi)


text:
Aýa raıy: 7 oblysta eskertý jarııalandy
NUR-SULTAN. QazAqparat - Qazgıdromet aýa raıynyń qolaısyzdyǵyna baılanysty Qazaqstannyń 7 oblysynda eskertý jarııalady, dep habarlaıdy QazAqparat.
29-30 sáýirde Qaraǵandy oblysynyń keı jerlerinde naızaǵaı kútiledi, kúndiz 30 sáýirde burshaq jaýýy múmkin. 29 sáýirde kúndiz, 30 sáýirde táýlik boıy ońtústik-batystan soǵatyn jel soltústik-batysqa aýysady, kúshi keı jerlerde 15-20 m/s bolady.
29 sáýirde Qostanaı oblysynyń keı jerlerinde naızaǵaı, tuman kútiledi. Batystan, soltústik-batystan jel soǵady, kúshi keı jerlerde 15-20 m/s jetedi. Qostanaı qalasynda kúndiz 29 sáýirde batystan, soltústik-batystan jel soǵady, ekpini 15-20 m/s bolady.
29 sáýirde Qyzylorda oblysynyń keı jerlerinde naızaǵaı kútiledi. Soltústikten, soltústik-shyǵystan jel soǵady, tańerteń jáne kúndiz kúshi keı jerlerde 15-20 m/s kútiledi. Qyzylorda qalasynda 29 sáýirde kúndiz soltústikten, soltústik-shyǵystan jel soǵady, ekpini 15-20 m/s kútiledi.
29 sáýirde Pavlodar oblysynyń keı jerlerinde naızaǵaı, túnde tuman kútiledi. Shyǵystan soqqan jel soltústik-batysqa aýysady, kúshi kúndiz keı jerlerinde 15-20 m/s kútiledi.
Kúndiz 29 sáýirde Aqmola oblysynda batystan, soltústik-batystan jel soǵady, kúshi keı jerlerinde 15-20 m/s bolady.
29 sáýirde kúndiz Túrkistan oblysynyń keı jerlerinde shańdy daýyl kútiledi. Ońtústik-batystan soǵatyn jel soltústik-batysqa aýysady,kúshi kúndiz keı jerlerde 15-20 m/s kútiledi. Shymkent q.: 29 sáýirde kúndiz ońtústik-batystan soǵatyn jel soltústik-batysqa aýysady, ekpini 15-20 m/s kútiledi. Túrkistan qalasynda 29 sáýirde kúndiz ońtústik-batystan soǵatyn jel soltústik-batysqa aýysady, ekpini 15-20 m/s kútiledi.
29 sáýirde Soltústik Qazaqstan oblysynyń keı jerlerinde tuman kútiledi. Ońtústik-batystan, batystan jel soǵady, kúndiz keı jerlerde kúshi 15-20 m/s kútiledi. Petropavl qalasynda 29 sáýirde túnde jáne tańerteń tuman kútiledi. Ońtústik-batystan, batystan jel soǵady, kúndiz ekpini 15-20 m/s kútiledi.


text:
15.06.2021
11.06.2021
05.06.2021
03.06.2021
27.05.2021
25.05.2021
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Balkan welaýatyna iş sapary bilen gelip, «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda Ministrler Kabinetiniň göçme mejlisini geçirdi, şeýle hem Keselleriň ýaýramagyna garşy göreşýän adatdan daşary toparyň göçme mejlisine gatnaşdy. giňişleýin
14.05.2021
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow ekologiýa çäresine gatnaşyp, Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistanyň paýtagtynyň 140 ýyllygyna gabatlanylan köpçülikleýin welosipedli ýörişe badalga berdi. giňişleýin
12.05.2021
27.04.2021
25.04.2021
25.04.2021
21.04.2021
16.04.2021
15.04.2021
14.04.2021
12.04.2021
03.04.2021
03.04.2021
02.04.2021
01.04.2021
01.04.2021
13.02.2021
12.02.2021
11.02.2021
10.02.2021
09.02.2021
08.02.2021
07.02.2021
06.02.2021
05.02.2021
04.02.2021
04.02.2021
03.02.2021
Şu gün BMG-niň Ösüş maksatnamasynyň wekilleri bilen geçirilen nobatdaky onlaýn-duşuşygyň çäklerinde “Türkmenistanyň Statistika baradaky döwlet komitetiniň statistika we maglumat-tehniki mümkinçiliklerini pugtalandyrmak” atly täze bilelikdäki taslamany işe girizmek boýunça guramaçylyk
21.01.2021
Şu gün Türkmenistan — Owganystan — ABŞ formatynda üç ýurduň daşary syýasat edaralarynyň derejesinde wideoaragatnaşyk arkaly birinji duşuşyk geçirildi. Duşuşyga Türkmenistanyň daşary işler ministri, ABŞ-nyň Döwlet sekretarynyň syýasy meseleler boýunça orunbasary we Owganystan Yslam Respublikasynyň daşary işler ministriniň wezipesini wagtlaýyn ýerine ýetiriji gatnaşdylar. giňişleýin
08.10.2020
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow paýtagtymyz boýunça iş saparyny amala aşyrdy. Onuň çäklerinde ýurdumyzyň baş şäheriniň demirgazygynda ýerleşýän Gurtly kölüniň çäginde döredilýän dynç alyş maksatly binalaryň gurluşyk taslamalary bilen tanyşdy. giňişleýin
28.05.2020
28.05.2020
Şu gün paýtagtymyzda «Ak şäherim Aşgabat» atly XIX köpugurly halkara sergi geçirildi. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen geçirilýän sergi şähergurluşygy, şäher düzümini kemala getirmek babatda gazanylan üstünlikleri, toplanan tejribäni we mümkinçilikleri açyp görkezdi. giňişleýin
25.05.2020
25.05.2020
22.05.2020
20.05.2020
Şu gün Garaşsyz, Bitarap Türkmenistan ählihalk baýramy bolan ýurdumyzyň Konstitusiýasynyň we Döwlet baýdagynyň gününi giňden dabaralandyrdy. Milli senenamamyzda möhüm orun eýeleýän şanly sene mynasybetli paýtagtymyzda guralan dabara hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow gatnaş giňişleýin
18.05.2020
18.05.2020
17.05.2020
Şu gün BMG-niň Merkezi Aziýa üçin öňüni alyş diplomatiýasy boýunça sebit merkezinde geçirilen iş duşuşygynda Zorlukly ekstremizmiň öňüni almak we terrorçylyga garşy hereket etmek boýunça Türkmenistanyň Milli strategiýasyny ýerine ýetirmek boýunça 2020 — 2024-nji ýyllar üçin Hereketleriň Milli meýilnamasynyň taslamasy ara alnyp maslahatlaşyldy. giňişleýin
11.05.2020
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary Ş.Durdylyýewiň haýyşy boýunça paýtagtymyza iş saparyny amala aşyrdy. Onuň dowamynda döwlet Baştutanymyz Aşgabady durmuş-ykdysady taýdan ösdürmek, şäher düzümlerini kämilleşdirmek, paýtagtymyzda alnyp barylýan gurluşyk işleriniň depginleri bilen baglanyşykly meseleler bilen tanyşdy. giňişleýin
11.05.2020
Geçen hepdede Türkmenistanyň Döwlet haryt-çig mal biržasynyň söwdalarynda geleşikleriň 21-si hasaba alyndy. giňişleýin
10.05.2020
09.05.2020
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň obasenagat toplumyna gözegçilik edýän orunbasarynyň, Aşgabat şäheriniň hem-de welaýatlaryň häkimleriniň gatnaşmagynda sanly wideoaragatnaşyk arkaly iş maslahatyny geçirdi. giňişleýin
06.05.2020
04.05.2020
Şu gün hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň sanly wideoaragatnaşyk arkaly nobatdaky mejlisini geçirdi. Onda döwlet durmuşynyň möhüm meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy hem-de ýurdumyzy mundan beýläk-de durmuş-ykdysady taýdan ösdürmäge gönükdirilen resminamalaryň birnäçesiniň taslamalaryna seredildi. giňişleýin
01.05.2020
Ýurdumyza Russiýa Federasiýasynyň Tatarystan Respublikasynyň Kama awtomobil zawodynda öndürilýän «KamAZ 6520» ýük awtoulaglarynyň nobatdaky tapgyry gelip gowuşdy. Şol tehnikalar «Türkmenawtoulaglary» agentligine degişli kärhanalara paýlanyp berler we paýtagtymyzda hem-de ýurdumyzyň welaýatlarynda gurluşygy amala aşyrylýan iri desgalarda ulanylar. giňişleýin
29.04.2020
Şu gün Söwda-senagat edarasynda sanly wideoaragatnaşyk arkaly Telekeçiligiň meseleleri boýunça Türkmen-Astrahan bilelikdäki geňeşiniň ikinji mejlisi geçirildi. giňişleýin
29.04.2020
Şu gün Türkmenistanyň we Russiýa Federasiýasynyň Tatarystan Respublikasynyň iri halk hojalyk pudaklarynyň wekilleriniň arasynda wideokonferensiýa görnüşinde maslahat geçirildi. Bu maslahat hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygyna laýyklykda guraldy. giňişleýin
06.04.2020
14.12.2019
13.12.2019
TürkmenStatyň Internet-saýtynyň “Statistik klassifikatorlar” mowzugynda “Türkmenstandartlary” baş döwlet gullugy tarapyndan 2019-njy ýylyň 04-nji oktýabrynda 290-iş belgili buýruk bilen tassyklanyp üýtgetme girizilen TDS 617–2012 ... giňişleýin
09.10.2019
28.08.2019
24-nji awgustda Döwlet medeniýet merkeziniň Mukamlar köşgünde Türkmenistanyň Prezidentiniň yglan eden «Türkmeniň Altyn asyry» atly bäsleşiginiň çäklerinde ýaş aýdymçylaryň arasynda her ýyl geçirilýän «Ýaňlan, Diýarym!» telebäsleşiginiň jemleýji tapgyry geçirildi.
24.08.2019
23-nji awgustda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow sanly wideoaragatnaşyk arkaly Ministrler Kabinetiniň mejlisini geçirdi. Mejlisde döwlet durmuşynyň möhüm meselelerine, milli ykdysadyýetimiziň pudaklarynyň işine garaldy, birnäçe resminamalar kabul edildi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary G.Myradow gözegçilik edýän düzümlerinde geçirilýän işler hem-de olaryň işini kämilleşdirmek boýunça görülýän toplumlaýyn çäreler barada hasabat berdi. Hasabatyň çäklerinde hormatly Prezidentimiziň tabşyrygy boýunça ykdysadyýetiň döwlete dahylsyz ulgamyny goldamak boýunça görülýän çäreler hem-de söwda we hyzmatlar ulgamynyň garamagyndaky desgalary hususylaşdyrmak boýunça teklipleri seljermegiň netijeleri barada habar berildi.giňişleýin
23.08.2019

seg_langs: unk unk unk unk unk unk tuk_Latn unk tuk_Latn unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk unk tuk_Latn unk tuk_Latn unk tuk_Latn unk unk tuk_Latn unk unk unk unk tuk_Latn unk unk unk tuk_Latn unk tuk_Latn unk tuk_Latn unk unk tuk_Latn unk unk tuk_Latn unk tuk_Latn unk tuk_Latn unk tuk_Latn unk unk unk tuk_Latn unk unk tuk_Latn unk tuk_Latn tuk_Latn unk


text:
ÝEKE ÇYKANYŇ ŞALYGYNDAKY ULY TÄZELIKLER
Şu aý Türkmenistanda käbir möhüm wakalaryň bolmagyna garaşylýar we olaryň hemmesi birleşip, ýeke çykanyň şalygyndan eşidiljek uly bir habara hem öwrülip biler.
27-nji sentýabrda Garaşsyzlyk güni baýram edilýär we şol töwereklerde Halk maslahatynyň, kanunlaryň o diýen kän zady aňlatmaýan ýurdunyň iň uly kanun çykaryjy guramasynyň agzalary hem duşuşar.
Ýöne mundan öň, 22-nji sentýabrda Serdar Berdimuhamedowyň, türkmen prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň oglunyň 40 ýaşy dolýar. Bu Türkmenistanda köplenç alga alynmaýan konstitusiýa esasynda, islendik raýatyň prezident wezipesine geçmegi üçin bellenen iň pes ýaş çägi bolup durýar.
Wakalaryň bu hili gabatma-gabat gelmegi nähilem bolsa bir aýratyn üýtgeşikligiň golaýlap gelýändigini aňladýan bolmasyn.
TAÝÝARLANAN
Soňky wagtlarda Serdaryň öz prezident kakasynyň ornuna geçmegi üçin taýýarlanylýandygy göz-görtele mälim boldy.
Serdar Berdimuhamedow öz uniwersitet işini 2014-nji ýylyň awgust aýynda tamamlady we 2016-njy ýylyň noýabr aýyna çenli, boş ýerleriň birnäçesini doldurmak üçin geçirilen we kän habar berilmedik irki saýlawda parlament agzalygyny utdy. Bu saýlaw baradaky ilkinji çap edilen maglumat Serdaryň parlamentde orun alandygy baradaky habar boldy; soňra Serdaryň ornuny alan deputatynyň saýlawyň öňüsyrasynda işden çekilmek barada arza berendigi mälim boldy.
Ýaş Berdimuhamedow şindi hem parlamentiň agzasy bolup durýar, ýöne ol şol bir wagtda premýer-ministriň ykdysady we maliýe meseleleri boýunça orunbasary wezipesini hem ýerine ýetirýär. Emma onuň 2018-nji ýylda parlamente gaýtadan saýlanaly bäri eýelän döwlet wezipeleriniň ählisiniň yzyny çalmak aňsat iş däl.
Ol daşary işler ministriniň orunbasary, sebit häkiminiň orunbasary, biraz soň paýtagt Aşgabadyň ýerleşýän ýeri bolan Ahal welaýatynyň häkimi, senagat we gurluşyk ministri, Ministrler kabinetiniň başlygynyň orunbasary, Ýokary gözegçilik palatasynyň başlygy boldy, Döwlet howpsuzlyk geňeşine bardy.
Şeýle-de, Serdar Berdimuhamedow Türkmen Alabaý itleri we Ahalteke atçylyk assosiasiýalarynyň prezidenti bolup durýar. Bu janawerleriň ikisi hem Türkmenistanyň örän kuwwatly nyşanlary bolup, olaryň ikisine hem görnükli heýkeller dikildi.
Döwlet habar beriş serişdeleri Serdar Berdimuhamedowa indi birnäçe ýyl bäri uly üns berýär we ýakynda onuň bu ýurtda bolmagy bilen Türkmenistanyň bagtynyň çüwendigi hem habar berildi. Ol şu tomus Tokioda geçirilen Olimpiýa oýunlaryna gatnaşan türkmen delegasiýasyna ýolbaşçylyk etdi we ýurtda ilkinji gezek Olimpiýa medalyny gazanan milli toparyň hormatly tälimçisi boldy.
Olimoiýa ýaryşlaryndaky kümüş medaly agyr atletikaçy Polina Gurýewa gazandy, ýöne döwlet habar beriş serişdeleriniň maglumatyna görä, onuň bu medaly utmagyna Serdar Berdimuhamedowyň ýetirýän oňyn täsiri, nähilem bolsa bir kömek eden ýaly görünýär. Türkmenistana gaýdyp gelenlerinden soň, döwlet telewideniýesi kiçi Berdimuhamedowyň Gurýewa täze “Lexus” sport enjamly ulagyny sowgat berşini görkezdi.
Serdar Berdimuhamedow soňky döwürde türgenlere we çykyş edenlere baýrak gowşuryp, çagalar bilen gürleşmek üçin mekdeplere baryp, döwlet telewideniýesiniň ekranlaryny doly eýelän ýaly göründi.
Ozal döwlet habar serişdelerinde rezident Gurbanguly Berdimuhamedow bilen baglanyşykly habarlar agdyklyk ederdi; emma soňky döwürde onuň ogly baradaky habarlar has köp orun alýar.
Ýetip gelýän Garaşsyzlyk gününde haýsam bolsa bir adatdan daşary üýtgeşikligiň boljakdygy barada hiç bir habar çykmady. Şu wagta çenli bu meselede diňe çak-çen edilýär we olar esasan prezident Berdimuhamedowyň saglyk ýagdaýynyň ýaramazlaşýandygy baradaky höçjet gep-gürrüňlere esaslanýar.
ÝARAMAZLAŞÝAN SAGLYK ÝAGDAÝY
Näsaglyk baradaky gürrüňler merkezi aziýa ýurtlarynyň liderleriniň tasdan hemmesi barada edildi we bu olaryň zulum-süteminden dynmak bilen bagly lapykeç umytlardan uç alýar. Ýöne Berdimuhamedowyň süýji keseli bar we 2019-njy ýylyň tomsunda birden, özüne mahsus bolmadyk ýagdaýda, bir aýlap halk köpçüliginiň gözünden uçmagy, döwlet telewideniýesinde gaýtalanyp berilýän wideolardaky welosipedli gezelençlerine ýa-da sport maşklaryna garamazdan, onuň fiziki ýagdaýynyň ýaramazlaşýan bolmak ähtimallygynyň iň güýçli görkezijisi bolup göründi.
Serdar Berdimuhamedow Türkmenistanyň iň ýokary wezipesi üçin görnetin çaltlyk bilen öňe sürülýär; ýöne bu meseledäki ýeke sorag munuň haçan we nähili bolup geçjegi bilen bagly.
Halk maslahatynyň Garaşsyzlyk gününiň öňüsyrasynda geçirilýän mejlisi hut şu sebäpden adatdakylaryndan has köp gyzyklanma döredip biler.
Halk maslahatnyň güýçli ýa gowşak taraplaryna syn salmazdan ozal 27-nji sentýabryň Türkmenistanyň hakyky garaşsyzlyk güni däldigini, azyndan onuň 2018-nji ýyla çenli hiç hili baýramçylyk bolmandygyny bellemek zerur.
27-nji sentýabr 2017-nji ýylda Aşgabatda geçirilen halkara ýaryşynyň, Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça geçirilen V Aziýa oýunlarynyň soňky, tamamlanan gününiň ýyl dönümi bolup durýar. Bu türkmen hökümetiniň örän köp pul harçlan 10 günlük çäresi boldy.
Türkmensitanyň Garaşsyzlyk güni 1991-nji ýyldan 2017-nji ýyla çenli 27-nji sentýabrda däl-de, eýsem 27-nji oktýabrda bellendi.
Aslynda Halk maslahaty Garaşsyzlyk gününde mejlis geçirmäge borçly däl we şu sebäpden bu ýerde nämeleriň bolup geçjekdigi barada galagop bolmaga esas bar.
Ýöne adatça, uly kararlary yglan etmegiň wagty gelende, Halk maslahatynyň ýygnagy çagyrylýar.
HALK MASLAHATYNYŇ ÖŇKI 'HYZMATLARY'
1996-njy ýylyň sentýabrynda geçirilen Halk maslahaty şol wagtky prezident Saparmyrat Nyýazowyň ömürlik president diýip yglan edilmegini kabul etmegi üçin çagyryldy. Emma Nyýazow muny ret etdi. Soňra Halk maslahaty 1999-njy ýylyň dekabrynda ýygnanyp, ony ömürlik döwlet baştutany etmek üçin ses berdi, oňa Muhammet pygamberiň nyşanlary bolan ak dony we palma taýagyny, şeýle-de "Garaşsyz Türkmenistana bolan beýik söýgüsi üçin" diýen altyn medaly gowşurdy.
Halk maslahatynyň 2002-nji ýylyň awgust aýynda geçirilen mejlisinde bolsa, Nyýazowyň hepde günleriniň we ýyl aýlarynyň atlaryny üýtgetmek baradaky teklibi tassyklandy.
Halk haslahaty Nýazowyň dynç almaga çykmak ýa-da täze prezident saýlawlaryny geçirmek baradaky ikiýüzli haýyşlaryny gaýta-gaýta ret etdi.
Halk maslahaty 2006-njy ýylyň dekabrynda, Nyýazowyň ölüminiň yz ýanyndan, şol wagtky parlament spikeri Öwezgeldi Ataýewiň wezipesinden boşadylmagyny tassyklady. Konstitusiýa laýyklykda, Ataýew şol wagt president bolmak üçin nobatdaky resmi bolup durýardy.
Berdimuhamedow 2008-nji ýylda Halk maslahatyny dargatdy, ýöne ol ony 2017-nji ýylda yzyna getirdi we bu gurama ýurduň iň ýokary kanun çykaryjy organy statusyny berdi.
Halk maslahaty 2018-nji ýylda Garaşsyzlyk gününi üýtgedip, 27-nji oktýabrdan 27-nji sentýabra geçirmek baradaky teklibi tassyklady we Türkmenistanyň raýatlarynyň garaşsyzlygyň ilkinji günlerinden bäri alýan durmuş ýeňilliklerini, mugt berilýän tebigy gaz, elektrik we suw paýlaryny ýatyrmak baradaky karara biragyzdan ses berdi.
Bu ýylky Garaşsyzlyk gününde hem türkmen syýasy teatrynyň ähli oýunlarynyň goýulmagyna garaşylýar.
Indi biz bu gezek näme boljagyna göz ýetirmek üçin diňe 27-nji sentýabra garaşmaly. Ýa-da, 2002-nji ýyldaky türkmen senenamasyny ulanýanlary nazarda tutsak, “27-nji Ruhnama", Baş güne garaşmaly.
Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383.
Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu meýl: azathabar@derweze.net we sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPN ulgamymyzy Android ulgamlary üçin ýükläp bilersiňiz. Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär.


text:
Samsung
Samsung, düÿbi Samsung Town, Seoul, Günorta Koreÿa Respublikasynda bolan tehnologiÿa önümlerini öndürÿän halkara kompaniÿadyr. Samsung 1938-nji ÿylda Lee Byung-chul tarapyndan söwda kompaniÿasyhökmünde gurulandyr, yöne wagtyñ geçmegi bilen Samsung söwdadan daşary dürli-dürli(dokma senagaty, birža, gurlyşyk senagaty we ş.m) önümleri öndürmäne başlayar.Samsung 1960-njy ÿyllaryñ soñlaryna dogry tehnologiÿa we elektronika önümlerini öndürmäne başlayandyr. Samsung kompaniÿasynyñ birnäçe firmalary bardyr.Olaryñ arasynda iñ ulusy Samsung Elektronika(Samsung Electronics) Dünÿäniñ iñ uly 4-nji elektronika we habarlaşma tehnologiÿalaryny öndürÿän firmasydyr, Samsung Agyr Senagat (Samsung Heavy Industries) firmasy Dünÿäniñ iñ uly 2-nji gämi gurlyşyk firmasydyr, Samsung İnženerlik we Samsung Gurlyşyk(Samsung Engineering we Samsung C&T) bolsa Dünÿäniñ öñde baryjy gurlyşyk firmalary arasyndadyr(2012), Samsung Strahowaniýa( Samsung Life Insurance) bolsa Dünÿäde iñ uly 14-nji strahowaniÿa firmasydyr.
www.kanal7tm.com
G.Koreÿa ekonomiÿasyna goşandy[düzet | çeşmäni düzet]
Samsung, Günorta Koreÿanyñ ekonomiÿasyna we galkynyşyna ägirt uly goşantlary bardyr. Sebäbi G.Koreÿanyñ eksport etÿän önümleriniñ 5 de 1-i Samsung Kompaniÿasynyñ önümleridir. Gysgaça Samsung Kompaniÿasynyñ girdejisi G.Koreÿanyñ ÿyllyk milli girdejisiniñ 17%-ne barabardyr.
Etimologiÿa[düzet | çeşmäni düzet]
Samsung sözi Koreÿa dilinde "üç ÿyldyz" manysyna gelÿändir. "Üç" sany Koreÿa taryhynda "ulylygyñ we güçli bolmagyñ" alamatydyr.
Elektronika[düzet | çeşmäni düzet]
2012-nji ÿylda Samsung Dünÿäniñ iñ köp öÿjükli telefon satÿan firmasy bolmagy Nokiadan alÿandyr. "Galaxy" öÿjükli telefon seriÿasy şu wagt Samsungyñ iñ meşgur önümidir.


text:
Prezident G.Berdimuhamedow bu başlangyjy oňlady we ýowarlaryň tutuş ýurt boýunça göwnejaý derejede guralmagyny üpjün etmegi tabşyrdy.
Döwlet eýeçiligindäki metbugat ýowarlaryň tutuş türkmen jemgyýeti tarapyndan biragyzdan goldanylýandygyny ýazýar. Ýöne bu çäreleri mejbury zähmet atlandyrýan tankytçylar hem bar.
Azatlyk Radiosy bu ýowarlaryň şu we beýleki taraplaryna nazar aýlamak üçin Türkmenistandan ýerli synçylar Aşyrguly Baýryýewi, Amanmyrat Bugaýewi, Bolgariýadan Türkmenistan Helsinki toparynyň başlygy Täjigül Begmedowany telefon arkaly söhbetdeşlige çagyrdy.
Şu temadan geçirilen “Tegelek Stol” gepleşigini diňlemek üçin, şu ýere basyň: