text:
Soňky ýarym ýyllykda Türkmenistanyň bazarlarynda azyk önümleriniň bahasynyň aşa ýokarlanýandygyna döwlet ýolbaşçylary hem doly göz ýetiren bolsalar gerek. Soňky geçirilýän döwlet maslahatlarynda bu barada aýratyn durlup geçilýär.
Aşgabatly ýaşaýjy, 50 ýaşly işçi Wepa azyk önümleriniň bahasynyň yzygiderli ýokarlanmagynyň sebäpleriniň degişli ýolbaşçylar tarapyndan oba hojalygyna geregiçe üns berilmeýändiginden gelip çykýandygyny aýdýar. Onuň aýtmagyna görä, oba hojalygynda esasy ekin bolan pagta hem-de bugdaýa üns berlip, gök we bakja ekin önümlerine geregiçe üns berilmeýär.
Aşgabat şäherinde we Ahal welaýatynyň çäklerinde gök we bakja ekinlerini ekýän ýöriteleşdirilen hojalyklar düýpgöter azaldy. Şäheriň golaýlaryndaky ekin meýdanlarynyň gurluşyk meýdançalaryna öwrülmegi bilen şähere gök önümler esasan welaýatdyr etraplardan getirilýär.
Ýurtda ýangyjyň bahasynyň ýokarlanmagy hem nyrhlara az täsir etmän durmady. Hususy awtoulaglara berilýän mugt benzin diňe hojalygyň zeruryýetine ýetýär. Daşoguz, Lebap, Mary welaýatlaryndan gök önümleri paýtagta getirýän telekeçiler üçin awtoulaglaryň benzini öňküden gymmada düşýär.
Ýurduň beýleki sebitlerinde gök önümler elýeter bahadan bolsa-da, Aşgabat şäherinde juda özüni oňarýan maşgala bolaýmasa, sosial taýdan hal-ýagdaýy pes maşgalalara gök önümlerden doýa garna iýmek hem başardyp durmaýar.
Wepanyň pikiriçe, azyk önümleriniň nyrhlaryny berk gözegçilikde saklamak barada döwlet baştutanynyň berýän görkezmeleri ýerine düşýän görkezme däl:
— Bazar ykdysadyýetiniň şertlerinde daýhan öz öndüren önümine, onuň düşýän gymmatyna görä nyrh kesip biler. Eger-de ilatyň arzan önüm bilen üpjün edilmeginiň aladasy ediljek bolsa, onda bazarlarda nyrhlara gözegçiligi güýçlendirmän, oba hojalygynda gök we bakja ekinlerini, miweleriň öndürilişini artdyryp, galla hasyly ýygnalandan soň, güýzlük bugdaý ekilýänçä aralyk gök we bakja ekinlerini ekmäge daýhanlara mümkinçilik döretmeli. Munuň üçin bolsa tehnika, suw, dökün meseleleri daýhanlar üçin hiç bir bökdençlik döretmeli däl – diýip, Wepa aýdýar.
Bazarlarda diňe bir gök önümler, miweler däl, eýsem, et-süýt önümleriniň bahalary hem yzygiderli ýokarlanýar. Ýerli synçylaryň pikiriçe, et-süýt önümleriniň bahalarynyň ýokarlanmagy hem ekin dolanyşygy bilen doly baglanyşykly. Ot-iým bazasy geregiçe ýola goýulsa, galladan önýän kombinirlenen iýmleriň, sarunyň bahasy arzanlasa, maldarçylyk önümleri hem öz-özünden pese gaçar.
Şu günler gök önümleriň bahasynyň iň bir elýeter döwri bolmaly bolsa-da, bazarlarda almanyň 1 kilosy 5 manatdan 10 manada çenli, üzümiň bir kilosy 4-5 manat, gawunyň ortaça bahasy 5 manat, garpyzyň ortaça bahasy 3-4 manat, bir bogmak ukropdyr-petruşkanyň bahasy 1 manat. Şondan hem beýleki önümleriň nyrhlaryny göz öňüne getirmek mümin.
Söwda we hyzmat ediş ulgamyndaky edaralaryň işini mundan beýläk-de kämilleşdirmek boýunça zerur çäreleriň görülýändigi hem-de azyk harytlarynyň esasy görnüşleri boýunça nyrhlary emele getirmegiň meselesine berk gözegçilik edilýändigi barada degişli wise-premýer döwlet baştutanyna her maslahatda hasabat berýär.
Wepa bolsa bazarlarda arassaçylygyň oňat ýola goýlandygyny, emma gözegçilik hernäçe güýçli bolsa-da, ilat üçin iň bir agyryly meselä — terezidir çeküw daşlaryna hiç bir gözegçiligiň ýokdugyny belleýär. Onuň aýtmagyna görä, satyjylar ýer pulunyň gymmatlygyndan, her bir satyjydan häli-şindi bazaryň zeruryýeti üçin diýen dürli bahanalar bilen pul ýygnalýandygyndan zeýrenýärler, şonuň üçin hem käbir satyjylar dürli hilegärlik bilen alyjylary çürkeýärler.
— Bahalara gözegçilik edeniň bilen 1 kilogramyň ýerine 700 gram önüm alyp gaýtsaň, alyjy üçin hiç bir ýeňillik ýok. Terezidir çeküw daşlaryna gözegçilik edilmeýändiginiň sebäplerini bazarlaryň ýolbaşçylaryndan sorap biljek gümanyň ýok. Soňky 2 aýyň dowamynda süňkli etiň bahasy 13 manada, jylka etiň bahasy 17 manada çykdy. Witrinalarda etiň bahasy “10 manat” diýlip ýazylgy bolsa-da, satyjylar alyjylara kilosy 10 manatdan daşynyň eti aýrylan süňkleri hödürleýärler - diýip, Wepa aýdýar.
2012-nji ýylyň 1-nji ýanwaryndan başlap, Türkmenistanda döwlet býujetinden maliýeleşdirilýän edaralaryň, hojalyk hasaplaşygy boýunça işleýän kärhanalaryň we jemgyýetçilik guramalaryň işgärleriniň aýlyklary, şeýle hem pensiýalar, döwletiň töleýän kömek pullary, stipendiýalar on göterim köpeler.
— Geljek ýylyň başynda aýlyklar on göterim galýança, bazarlardaky nyrhlar ýene iki esse galar, bazarlara gözegçilik etmeli diýildigi, öz-özüňi aldamak. Gözegçiligi aradan aýyrmak üçin oba hojalyk önümlerini ilatdan satyn alyp, onuň satuwyny dükanlarda döwletiň özi gurnasa, zerur bolan önümlere döwlet tarapyndan dotasiýa berilse, ýa bolmasa ilata gün-güzeran aýlar ýaly, geregiçe aýlyk-günlük bermegi ýola goýsalar, onda ilat üçin alada edildigi bolardy. Ilat arasynda işsizler, ýa bolmasa ujypsyz aýlyga bagly adamlar näçe diýseň ýeterlik - diýip, Wepa sözüni jemleýär.
Soltan Açylowa Azatlyk Radiosynyň Aşgabatdaky habarçysy.


c: text/html

text:
Eýranyň tapylmaýan ýadroçy alymy Waşingtondaky ilçihanadan tapyldy. Tähran onuň Merkezi aňtaw gullugy tarapyndan alnyp gaçylandygyny aýdypdy.
Şahram Amiri 2009-njy ýylyň iýunynda Saud Arabystanyna zyýarata gidenden soň ýitirim boldy.
Eýran Amiriniň amerikan aňtaw gulluklary tarapyndan alnyp gaçylanyna subutnamasynyň bardygyny aýdýar. Birleşen Ştatlar bu işe özüniň hiç bir dahylynyň ýokdugyny aýdýar.
Amiri Eýranyň dawaly ýadro programmasy üçin işlän alym.
Eýranyň döwlet mediasy şu gün Amirinin derhal Eýrana dolanmak isländigini aýtdy.
Biraz öň Amiriniň Pakistanyň Waşingtondaky ilçihanasyndan pena sorandygy aýdylypdy.
Eýranyň ýarym resmi Fars habarlar gullugy Amriniň ilçihana amerikan agentleri tarapyndan gowşurylandygyny aýtdy.
Eýran bilen Birleşen Ştatlaryň 1979-njy ýylyň yslam rewolýusiýasyndan bäri diplomatiki gatnaşygy ýok.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Türkmenistan öz artykmaç galla önümlerini satmaga taýýarlyk görýär. 25-nji fewralda geçirilen hökümet maslahatynda ýurduň döwlet we hökümet baştutany Gurbanguly Berdimuhamedow wise-premýerlerine ýörite tabşyryk berdi.
Prezident Berdimuhamedowyň sözlerine görä, geçen ýylda alnan bol galla hasylynyň üstüne şu ýyl alynjak geljekki hasyl hem goşulsa, döwletiň taryhynda ilkinji gezek Türkmenistan öz gereginden artykmaç bugdaýa eýe bolar.
Türkmenistanyň öz içerki zerurlyklary üçin näçeräk gallanyň gerekdigi, geçen ýylky we geljekki hasylyň mukdary barada anna güni geçirilen hökümet maslahatynda anyk sanlar agzalmady. Ýurduň özüne näçe galla gerek?
Ýerofeýewiň sözlerine görä, meselem, ýurduň ilatyny 4 million adama diýip hasaplasaň, onda Türkmenistana ýylda 3,5 million tonna golaý galla gerek.
Öň mälim edilen resmi sanlarda, Türkmenistanyň öz içerki zerurlyklary üçin göz öňünde tutýan galla hasylynyň mukdarynyň 1,5 million tonna çemesidigi habar berlipdi.
ABŞ-nyň Oba hojalyk departamentiniň bilermenleriniň 2005-nji ýylda çap eden maglumatlarynda bolsa Türkmenistanyň içerki zerurlyklary üçin 2,5 million tonna galla gerek diýip, çak edilipdi.
Türkmenistanyň hökümetiniň oba hojalygy boýunça öňki geňeşçisi Wladimir Ýerofeýewiň sözlerine görä, dünýäde kabul edilen tejribelere görä, ilaty azyk, maldarçylygy-da iýmlik galla bilen üpjün etmek üçin ýurtda adam başyna ýylda 800 kilo galla öndürmeli diýlip hasaplanýar.
Ýerofeýewiň sözlerine görä, meselem, ýurduň ilatyny 4 million adama diýip hasaplasaň, onda Türkmenistana ýylda 3,5 million tonna golaý galla gerek.
Türkmenistanda şeýle hasaplaryň ýöredilip-ýöredilmeýänligi belli däl. Şeýle statistiki sanlar köpçüligiň dykgatyna ýetirilmeýär. Hatda ýurduň ilat sanyna degişli maglumatlar hem soňky ýyllarda düýpden berilmeýär.
Aşgabatly graždan aktiwisti Nurberdi Nurmämmedow Türkmenistanda öndürilýän gallanyň şu çaka çenli ýurduň içerki islegini ödäp bilmäni üçin daşary ýurtlardan bugdaý satyn alnyp gelnenligini belleýär.
Nurmämmedow ýurtda öndürilýän bugdaýyň hiliniň-de alyjylaryň talaplaryny ödemeýänligini öňe sürýär. Onuň sözlerine görä, alyjylar ilkinji nobatda Gazgystandan ýa Orsýetden getirilen bugdaýyň ununy almaga çalyşýarlar.
Türkmenistanda galla hasylynyň iň uly görkezijileri 2006-njy ýylda yglan edilipdi. Şonda hasylyň 3,5 million tonna ýetenligi resmi maglumatlarda aýdylypdy.
2010-njy ýylyň galla hasylyna gezek gelende, 1,1 million - 1,6 million tonna töweregindäki sanlar göze ilýär. Indi alynjak hasylyň söwdasy edilýär. Näme üçin?
Synçylar häzirki wagtda entek alynmadyk hasylyň söwdasyny etmegiň hem irdigini belleýärler.
Berdimuhamedow ýurt ucin gerek bolan möçberden artyk galýan 200 müň tonnadan gowrak dänäniň biržanyn üsti bilen satylmagyny guramagy wise-premýerlerine tabsyrdy we galla söwdasyndan gelýän girdejileriň kanuna görä ulanylmalydygyny belledi.
Emma Ýerofeýewiň pikirine görä, Türkmenistanyň biržada satmakçy bolýan gallasynyň mukdary we onuň berip biljek girdejisi uly däl. Bilermeniň pikirine görä, artykmaç bolar diýilýän galla söwdasynyň esasy maksadynyň syýasat bilen bagly bolmagy mümkin.
“Türkmenistan özüniň dürli ugurlardan ägirt uly mümkinçilikleriniň bardygyny görkezmek isleýär. Nebit-gaz bilen çäklenmän, indi galla önümçiligine hem gezek ýetdi” diýip, Ýerofeýew aýdýar.
Häzirki wagtda dünýäde azyk ýetmezçiligi duýulýar. Orsýetde, Ukrainada hem galla hasylynyň mukdary azaldy. “Şeýle ýagdaýda türkmen ýolbaşçylarynyň özüne ünsi çekmäge we halkara jemgyýetçiligine kömek edip, artykmaç gallasyny satmaga ukyplydygyny görkezmäge synanyşýana meňzeýär” diýip, Ýerofeýew belleýär.
Türkmenistanyň resmi maglumatlarynda ýurduň öz gallasyny dünýä bazarlaryna çykarmagyna prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň oba hojalyk syýasatynyň mümkinçilik döredenligi aýratyn nygtaldy.


text:
Çarşenbe güni Eýranyň hökümetiniň tarapdarlary bilen garşydaşlarynyň arasynda özara çaknyşyk boldy. Bu çaknyşyk mundan iki gün ozal ýurtda geçirilen protestlerde atylyp öldürilen ýaş oglanyň jaýlanyş çäresinde boldy.
Duşenbe güni Sanee Zaleh hökümete garşy protestde atylyp öldürlipdi. Taraplaryň ikisi-de bu oglanyň ölüminde biri-birlerini günäkärleýärler.
Emma ýurduň howpsuzlyk güýçleri öldürilen adam howpsuzlyk güýçleriniň wekilidigini, onuň Eýranyň “Hak mujaheddinleri” atly gozgalaňçy topary tarapyndan öldürilendigini öňe sürýär.
Çarşenbe güni Eýranyň Baş prokurory Mohseni Ejei duşenbe günki protestlere çagyryş eden Mir Hossein Musawiniň we Mehdi Karrubiniň garşysyna iş gozgalyp bilinjekdigini duýdurdy.
Sişenbe güni “Musawä we Karrubä ölüm jezasy berilmeli!” diýip gygyryşan köçelere çykan protestçiler däldi. Ony Eýranyň parlamentiniň deputatlary aýtdylar. Eýranyň parlamentçileri muny Tähranyň we ýurduň beýleki şäherlerinde onlarça müň adamlaryň köçelere çykyp, hökümete garşy protest geçirmekleri sebäpli etdiler.
Geçen hepde oppozisiýa liderleri Mir Hossein Musawi we Mehdi Karrubi Müsürde we Tunisda dörän demokratik rewolýusiýalary goldap, ýurtda 14-nji fewralda ýöriş geçirmäge çagyrypdylar.
Eýranyň parlamentiniň 221 deputaty bu protestleriň jogapkärçiligini oppozisiýa liderleriniň boýnuna atdy we olaryň suda çekilip, ölüm jezasyna höküm edilmelidigi barada beýannama gol goýdy.
“Biziň pikirimizçe, adamlaryň sabyr-takaty doldy. Olar oppozisiýa liderleri üçin ölüm jezasyny talap edýärler” diýip, bu beýannamada aýdylýar.
Resmiler bu oppozision liderleriň öldürilmegini ilkinji sapar talap edenoklar. Mundan ozalam prezident Mahmud Ahmedinejadyň dawaly prezident saýlawlarynda ýeňmegi netijesinde 2009-njy ýyldaky protestlerden soň, şeýle talaplar ençeme gezek edilipdi.
Režim howatyrlanýar
Häzire çenli bu çagyryşlar hiç hili netije bermedi. Eýrandaky režimiň Mir Hossein Mousawiniň we Mehdi Korrubiniň tussag edilmegi bilen, oppozision hereketiň ýaýbaňlanmagyndan we şol oppozisionerleriň milli gahyrmanlara öwrülmeginden howatyrlanýan bolmagy mümkin.
Birleşen Ştatlaryň Denwer Uniwersitetinde Ýakyn Gündogar syýasaty boýunça okadýan Nader Haşemi ölüm jezasyna çagyryşlaryň aňyrsynda belli bir tolgunmalaryň bardygyny çaklaýar: "Zorluk ulanmak haýbatlary we ölüm jezasyna çagyryşlar ideýa göreşinde ýeňlenler üçin ahyrky gaçybatalga bolsa gerek. Şeýle-de jemgyýetçiligiň ahlak, syýasy ýa-da intellektual argumetnlerini ýeňmegi başarmandygy sebäpli olar howp döretmäge we gorkuzmaga çalyşýarlar”.
Haşeminiň pikiri, häzirki ýagdaýlar Eýrandaky režimiň ynjalyksyzlanýandygyny aýdyň görkezýär: “Ýagny, bulara “Ýaşyllar hereketiniň” aktiw bolmagy, şeýle-de Musawiniň we Karrubiniň jemgyýetçiligiň uly goldawyna eýe bolmagy sebäp bolýar. Musawi we Karrubi demonstratsiýalary geçirmäge çagyrdylar, halkam olary goldady”.
Mejlisiň deputaty Ruhollah Hosseinian Eýranyň döwlet radiosynda çykyş edip, suduň geçirilmegi üçin gollaryň ýygnalýandygyny mälim etdi. Eýranyň Baş prokurory Mohseni Ejei hem protestleri gurnaýylaryň üstünden geçiriljek suduň “gyssagly we pugta” boljakdygyny aýtdy.
Eýranda 14-nji fewralda bolan protestler 2009-njy ýyldaky protestlerden soňra geçirilen iň uly protestdir. Bu protestde adamlar ýurduň ýokary ruhany lideri aýatolla Ali Hameneýä garşy şygarlary hem agzadylar. Protestçiler onuň häkimiýetden agdarylan Müsür we Tunis prezidentleriniň gününe düşjekdigini hem duýdurdylar.
Musawiniň we Karrubiniň protestlere gatnaşmagynyň öňüni almak üçin olar entegem öý tussaglygynda saklanýana meňzeýär. Çarşenbe güni Karrubi Web saýtynda özüniň hiç hili howplardan çekinmeýändigini, şeýle-de halka ygrarlydygy barada beýanat ýaýratdy.
Karrubi bu beýanatynda “Men 1962-nji ýyldan bäri özümi halkyň sadyk guly diýip hasaplaýaryn. Şu pata berlen ýolda islendik pidany bermäge taýýar” diýdi.


text:
Ýurdumyzda ýaýbaňlandyrylan Türkmenistanyň Prezidentligine saýlaw möwsüminiň çäklerinde Ahal welaýatynyň saýlawçylarynyň döwlet Baştutany wezipesine dalaşgär, Azyk senagaty döwlet birleşiginiň başlygynyň orunbasary Maksat Annanepesow bilen duşuşygy boldy. Duşuşyk Änew şäheriniň Medeniýet öýünde geçdi.
Duşuşykda M.Annanepesow döwlet Baştutany wezipesine hödürlenmegiň hiç zada deňäp bolmajak hormatynyň halkyň ynamyny ödemek üçin ähli gujur-gaýratyňy gaýgyrmazlyga borçly edýändigini aýdyp, Watanymyzyň we türkmen halkynyň mundan beýläk hem gülläp ösmegine gönükdirilen saýlaw maksatnamasynyň esasy ugurlaryny beýan etdi.
Ýurdumyzyň Prezidenti wezipesine dalaşgäriň nygtamagyna görä, ol «Açyk gapylar» syýasatyny dowam etdirmegi, milli bähbitlerimize gabat gelýän halkara hyzmatdaşlygy hemmetaraplaýyn giňeltmegi, Türkmenistanyň parahatçylyk söýüji döwlet hökmünde abraýyny mundan beýläk hem ýokarlandyrmagy maksat edinýär. Içeri syýasatyň esasy ugurlary durmuş üpjünçiligi, ulag we aragatnaşyk, nebitgaz ulgamlarynda we beýleki pudaklarda, zawodlaryň we fabrikleriň, önümçilik desgalarynyň gurluşygynda özgertmeleri hemmetaraplaýyn giňeltmekden we çuňlaşdyrmakdan, halkara forumlaryň, sergileriň, ylmy maslahatlaryň netijeliligini ýokarlandyrmakdan ybaratdyr.
Soňra ýurduň mundan beýläkki ösüşi barada bolan gyzykly söhbetdeşligiň barşynda M.Annanepesow ýygnananlaryň köp sanly sowallaryna jogap berdi hem-de saýlawlaryň öňüsyrasyndaky maksatnamasynyň käbir bölümlerini anyklaşdyrdy.
Türkmenistanyň Prezidenti wezipesine dalaşgär M.Annanepesow Ahal welaýatynda saýlawçylar bilen duşuşdy
Ýurdumyzda ýaýbaňlandyrylan Türkmenistanyň Prezidentligine saýlaw möwsüminiň çäklerinde Ahal welaýatynyň saýlawçylarynyň döwlet Baştutany wezipesine dalaşgär, Azyk senagaty döwlet birleşiginiň başlygynyň orunbasary Maksat Annanepesow bilen duşuşygy boldy. Duşuşyk Änew şäheriniň Medeniýet öýünde geçdi.
Eger-de siz sözlemde harp ýalňyşy gören bolsaňyz, şol sözi saýlap Ctrl+Enter basyň


text:
«Şahsy GOOD’OK»
“Şahsy GOOD’OK” hyzmatyndaky kontent
Hyzmat birikdirilende saz ýygyndysy berilmedik ýagdaýynda müşderä bellenilen saz ýygyndysy goýulýar. Her saz ýygyndysynyň düzümi – 25-den az bolmadyk aýdym.
Bir wagtyň özünde diňe bir saz ýygyndysyny ulanmak mümkin. Başga saz ýygyndysy goýulanda, onuň öňki saz ýygynydysy täzesine çalyşylýar. Her saz ýygyndysynyň düzümi aram-aram täzelenip durýar.
Aýdymlar yzly-yzyna goýberilýär – müşderi her çykyş jaňyny amala aşyranda saz ýygyndysynyň indiki aýdymyny diňleýär. Hyzmatda aýdymlaryň her dürli žanrlary we saz ugurlary görkezilendir. Her bir müşderi saz ýygyndysyny öz isleglerine we makullamalaryna laýyklykda saýlap biler.
Hyzmatyň birikdirilmegi
Hyzmaty birikdirmegi we öz islegiňize laýyklykda saz ýygyndysyny saýlamagy aşakdaky usul boýunça amala aşyryp bilersiňiz:
- 0560 belgisine jaň ediň we awtomaglumat berijiniň ähli görkezmelerini ýerine ýetiriň
- 0560 belgisine 1 buýrugyny SMS arkaly ugradyň
- *0560# belgisine USSD bilen ýüz tutuň
Hyzmatyň birikdirilmegi nyrhlanydyrylmaýar.
Müşderi üçin hyzmatyň ulanylmagynyň nyrhy GBS bilen 1 gün üçin 0.12 manat.
Her güne uzaldylmagy awtomatiki görnüşinde amala aşyrylýar.
0560 belgisine jaňlar we çykyş SMS-leri nyrhlanydyrylmaýar.
Hyzmatyň ýatyrylmagy
- 0560 belgisine jaň ediň we awtomaglumat berijiniň ähli görkezmelerini ýerine ýetiriň
- 0560 belgisine 0 buýrugyny SMS arkaly ugradyň
- *0560#0# belgisine USSD bilen ýüz tutuň
Ýokarda görkezilen usullar arkaly Hyzmat ýatyrylan ýagdaýynda Hyzmatyň deaktiwirlenendigi hakynda müşderi maglumatlaşdyrylýar.


text:
Orsýetiň Duşenbedäki harby bazasynyň golaýynda 22 ýaşly täjik zenanyny öldüren orsýetli esger 12 ýyl türme tussaglygyna höküm edildi, diýip esgeriň alawçysy we pidanyň maşgalasy 28-nji iýulda habar berdiler.
Şeýle-de 27 ýaşly Iwan Şerbakow pidanyň maşgalasyna 22 ýarym müň amerikan dollaryna barabar möçberde kompensasiýa tölemäge höküm edildi.
Öz adynyň agzalmagyny islemedik aklawçynyň aýtmagyna görä, Orsýetiň harby sudy Şerbakowy Şoira Jabbarowany bilkastlaýyn öldürmekde günäli tapdy. Sud diňlenişigi Orsýetiň Duşenbedäki harby bazasynyň içinde ýapyk gapylaryň aňrysynda geçirildi.
Pidanyň garyndaşy Nawruz Sultonow maşgalanyň suduň kararyndan kanagatlanandygyny aýtdy.
Şerbakow Japbarowanyň ölümi bilen baglylykda 2015-nji ýylyň noýabr aýynda tussag edilipdi.


text:
Deýwid Miliband: “Owganystanda dürli toparlara, şol sanda “Talibana-da”, ýurduň geljegi barada öz pikirlerini aýtmaga mümkinçilik berip, hemmetaraplaýyn çözgüt barada tagalla etmäge Günbatara wagt ýetdi” diýýär. Bu çözgütde regional güýçleriň hem bähbitleri göz öňünde tutulmaly.
2010-njy ýylyň maýynda Britaniýanyň daşary işler ministri wezipesinden aýrylan Miliband Owganystandaky urşuň soňlanmagy üçin Birleşen Milletler Guramasy tarapyndan barýan araçylyk tagallalaryna goldaw tapmaga synanyşýar.
Miliband Obamanyň administrasiýasynyň syýasy çözgüt tapmaga meýil edýänligini, ýöne özüniň mundan başga zatlara hem garaşýandygyny belleýär. Ol Owganystan boýunça syýasy çözgüt tapmak ugrunda barýan çekişmeleriň täze gyssagly we yzygiderli derejä ýetirilmegini ündeýär.
Syýasy çözgüt
“NATO 2014-nji ýyly tutuş ýurtda halkara howpsuzlyk ýolbaşçylygynyň tamamlanjak senesi diýip belledi. Ýöne şu çaka çenli bir soňky oýun ýok. Meniň garaýşymça, soňky oýun owgan konfliktindäki ähli taraplar we goňşy ýurtlar bilen gepleşikler arkaly gelnen çözgüdi öz içine alyp biler. Bu bir içki we daşky çözgüt. Pitneçiligiň soňuna çykmak üçin ýeke-täk ýol – syýasy çözgüt” diýip, Miliband aýdýar.
Britan syýasatçysy Obamanyň administrasiýasynyň ylalaşyga meýillidigi barada özüniň käbir alamatlary görýändigini, ýöne bu işiň ýeke amerikanlara galmaly däldigini aýdýar. Onuň pikiriçe, BMG tarapyndan bir araçy bellenmeli. Bu hem yslam dünýäsinden bolmaly. Geçjek gepleşiklerde Owganystanyň garaşsyzlygy, özygtyýarlylygy we Owganystanyň baş kanuny hormatlanmaly.
Milibandyň göz öňünde tutýan gepleşikleri “Talibany” hem ýa iň bärsinden “Talibanyň” ylalaşygyň şertlerini kabul edýän böleklerini öz içine almaly. “Talibanyň” hökümdarlyk döwründe edinen oňaýsyz tejribeleri sebäpli häkimiýeti olar bilen bölüşmek islemeýän toparlar-da ünsden düşürilmeli däl.
Miliband bu hakda şeýle diýýär: “Owgan jemgyýetiniň haýsy hem bolsa, bir bölegine – puştunlar owganyň jemgyýetiniň 40 prosentini emele getirýär – artykmaçlyk berilmeginden abanmagy mümkin howp - jemgyýetiň beýleki böleklerinde biz çetleşdirildik diýen duýgynyň döremegi”.
Milibandyň pikiriçe, geçen dört ýyllykda barlyşyk diýilýände çekilen bir kynçylyk bu barlyşyga Günbatar bilen “Talibanyň” arasyndaky barlyşyk diýlip düşünilendigi. “Etniki dawalar bolsa graždanlyk urşuna çalym edýär. Meniň “Taliban” bilen eglişik edişýäniň Günbatar bolmazlygy gaty möhüm diýip pikir etmegimiň sebäbi şol. Bu bir owgan syýasy çözgüdi. Onda Owganystanyň ähli halkyna hormat goýulýar”.
“Taliban” meýillimi?
Ýöne bular “Taliban” gepleşiklere meýillidir diýen pikirden ugur alnyp aýdylýan zatlar. Käbir tankytçylar: “NATO 2014-nji ýylda goşunlaryny çekjekdigni aýtdy. Onsoň bu görnüp durka, “Taliban” bu işi näme üçin etsin” diýýärler. Galyberse-de, şu wagta çenli “Talibanyň” gepleşiklere meýillidigini açyk görkezýän alamatlar ýok diýerlik.
“Bu ugurlaryň ikisini-de görkezýän alamatlaryň bardygy hakykat. Real ýagdaýy ret etmek we kabul etmek alamatlary ýok däl. Urşuň soňlanmagynyň arzuw edilýändigini görkezýän alamatlar hem bar. Ýöne, meniň pikirimçe, biz günbatardakylar, öz tutumymyzy belli edýänçäk, muny asla bilip bolmaz. Häzir belli zat soňky oýun däl-de, onuň soňlanmaly senesi. Meniň maslahat berýänim soňky oýnuň bellisini etmegimiz” diýip, Miliband aýdýar.
Soňra ol şeýle diýýär: “Biz öz syýasy soňky oýnumyzy haçan aýdyňlaşdyrsak – mysal üçin, howpsuzlyk babata gyzyl çyzyklarymyz näme, owganlar öz jemgyýetini we Baş kanuny nähili düzjek we gurnajak bolsa, bu babatda pikirimizi açyk belli etsek, “Al-Kaýda” bilen arany üzensoň, olaryň Owganystanyň syýasy sahnasynda bolmagy biziň problemamyz däl. Men biz öz syýasy soňky oýnumyzy aýdyňlaşdyrmasak, “Talibanyň” soňky oýnunyň nämedigini bilmeris diýip, pikir edýärin”.
Milibandyň aýdýany dogry bolsa, onda soňky oýnuň başlangyjynyň göz ýeter aralykda bolmagy mümkin. Ýöne beýle bolaýanda-da öňdäki ýol gaty uzak.


text:
Türkmen döwlet ykdysadyýet we dolandyryş institutynyň ykdysatçy hünärmenleri taýýarlaýan Okuw merkezi ykdysady hünärler boýunça bilim almak isleýän ýaşlary okuwa çagyrýar. Siziň üçin okuw merkezinde döwrebap tehnologiýalar bilen enjamlaşdyrylan okuw binalaryndan, ýöriteleşdirilen okuw otaglaryndan, internet we lingafon otaglaryndan, döwrebap kitaphanadan, sport toplumyndan peýdalanmak mümkinçiligi dörediler.
Türkmen döwlet ykdysadyýet we dolandyryş institutynyň ykdysatçy hünärmenleri taýýarlaýan Okuw merkezi 2015-2016-njy okuw ýyly üçin aşakdaky taýýarlyk ugurlary boýunça okuwa kabul edýändigini yglan edýär:
1. Buhgalter — okuwyň möhleti 10 aý.
2. Bank işiniň operatory — okuwyň möhleti 10 aý.
Okuw merkezine Türkmenistanyò umumy orta bilimli, ýaşy 35-den geçmedik raýatlary giriş synaglarynyň netijeleri boýunça bäsdeşlik esasynda kabul edilýär. Okuwlar tölegli esasda alnyp barylýar.
Resmi iş kagyzlary Aşgabat şäherinde, Türkmen döwlet ykdysadyýet we dolandyryş institutynda 2015-nji ýylyň 26-njy awgustyna çenli kabul edilýär.
Biziň salgymyz: Aşgabat şäheri, 1972-nji (Atatürk) köçesi, Türkmen döwlet ykdysadyýet we dolandyryş institutynyň ykdysatçy hünärmenleri taýýarlaýan Okuw merkezi, telefon belgilerimiz: 48-62-47, 48-62-85.


text:
“Gara güýç gerek bolar”. Prezident Obamanyň ýakyn kömekçisi saýlawlaryň öň ýanyndaky göreş mümkinçiliklerine şeýle baha berdi. Munuň özi Ak Tamyň Barak Obamanyň saýlawlarda ses almak ugrundaky göreşde gaty köp kynçylyklar bilen çaknyşmaly bolunjakdygyny birinji sapar boýun alşydyr.
Prezidentiň esasy syýasy geňeşçisi Barak Obamanyň täzeden prezidentlige saýlanmak boýunça häzirki kampaniýasynyň işsizligiň ýokary derejesi we Waşingtondaky partiýalara garşy durmasy bilen keýpi gaçyrýandygyny boýun aldy:
—2008-nji ýylda ýel biziň ýelkenlerimizi üfläpdi. Häzir, tersine, ýel biziň ýüzümize üfleýär. Prezident ýeliň garşysyna ýöreýär, çünki tutuş ýurt ýeliň garşysyna ýöreýär — diýip, Dewid Akselrod aýtdy.
Dewid Akselrod Nýu-Hempşir ştatynda biznes liderleriniň forumynda çykyş edende respublika partiýasynyň adyna ige baryny sürtdi, onuň pikiriçe, respublika partiýasy prezidentiň iri syýasy inisiatiwalaryny bökdeýär:
—Biz Waşingtona gelenimizden öz garşydaşlarymyz bolan Respublikan partiýasy bilen hyzmatdaşlygy ýola goýarys diýip, çynymyz bilen ynanýardyk. Ýöne çakymyz çykmady. Mundan başga-da Respublikan partiýasyndan prezidentlige dalaşgär bolmak isleýän häzirki nesil çakdanaşa ideýalaşan. Beýle ýagdaýy men ömrümde birinji gezek görýärin.
Akselrod Barak Obamanyň Amerikanyň ortaça synpynyň bähbitlerini goramaga ýykgyn etmekden ýüz öwürmejekdigini aýtdy. Saýlawlary geçirmek boýunça Obamanyň ştabynyň ýolbaşçylary özleriniň strategiýalaryny şeýle düşündirýärler. Häzirki prezidenti gaýtadan saýlamakda oňa “goldaw beriji referendum” hökmünde wezipe göz öňünde tutulmady. Munuň özi häzirki prezident bilen onuň aşa konserwatiw garşydaşlarynyň (Respublikan partiýasy) arasyndaky seçilip alnyşdyr. Demokratlar eýýämden Obamanyň mümkin bolaýjak esasy iki garşydaşynyň — Tehasyň gubernatory, konserwator Rik Perri bilen Massaçusetsiň ozalky gubernatory — biraz aramrak hasaplanylýan Mitt Romniniň gulluk wezipeleri, gelip çykyşlary we gaýrylary öwrenmäge girişdiler.
Şol bir wagtyň özünde prezident Obamanyň Wall-Stritdäki millionerler bilen sözüniň azaşmagy we maliýe sektoryny reformalaşdyrmak boýunça tagallasy ony goldaýanlaryň sanyny ep-esli azaltdy. “Blumberg” habar agentliginiň maglumatlaryna görä, Obamany 2008-nji ýyldaky saýlawlarda goldan hemaýatçylaryň azyndan ýüzüsi bu sapar pul çeklerini häzirki prezidentiň kompaniýasynyň gaznasyna däl-de, onuň mümkin bolaýjak respublikaçy garşydaşy Mitt Romniniň saýlaw gaznasyna geçirdi.
Romni öz döwründe maliýe kompaniýalarynda esasy wezipelerde işläpdi. Bilermenler bu ýagdaýyň Obamanyň bähbidine bolaýmagy mümkin diýýärler. Munuň özi Obama maliýe industriýasynyň tankytçysy hökmünde çykyş etmäge bahana bolup biler. Sebäbi amerikalylaryň köpüsi ýurtdaky dörän problemalary maliýe industriýasyndan görýär. Ýöne, beýleki tarapdan, Obamanyň saýlaw kampaniýasyny alyp barmak üçin serişdeleriniň çäkli bolmagy mümkin. Eger-de Obama geçen saparky saýlaw kampaniýasy üçin maýa goýujy gazna industriýasyndan 15 million dollar töweregi alan bolsa, häzir bu sektordan donorlaryň peşgeşi bary-ýogy 857 müň dollardan geçýär. Şol bir wagtda Mitt Romniniň şu çeşmelerden alan puly 2 million 300 müň dollardan geçdi.
Allan Dawydow Azatlyk Radiosyny Rus gullugynyň žurnalisti.


text:
Eýranda Yslam rewolýusiýasynyň 35-nji ýyl dönümini bellemek üçin ýüzlerçe müň adam Tähranda jemlendi. 1979-njy ýylyň rewolýusiýasynda ABŞ tarapyndan goldanýan Şah Mohammad Reza Pahlawi tagtdan agdarylypdy we häkimiýet başyna yslamçylar geçipdi.
Döwlet mediasy köpçülikleýin ýörişleriň ýurduň ähli künjeklerinde geçirilýändigi barada habar berdi. Tähranyň Azadi meýdançasynda ýygnanan adamlar ABŞ-a we Ysraýyla garşy şygarlary öňe sürdüler. Eýranyň prezidenti Hassan Rohani Tähranda çykyş etdi. Rohani “Eýran halkyna garşy edilen islendik haýbat esassyzdyr” diýip aýtdy.
Belli bir derejede aram syýasatçy hasaplanýan Rohani geçen ýylyň awgust aýynda döwlet başyna geçensoň Günbatar bilen gepleşiklere ýykgynlyk görkezdi.
Noýabr aýynda Eýran we dünýäniň iň täsirli alty döwleti wagtlaýyn ylalaşyga geldiler. Ylalaşyga laýyklykda, Tähran özüniň urany baýlaşdyrmak boýunça gapma-garşylykly programmasyny togtatmaga razy boldy muňa derek Eýran babatyndaky käbir halkara sanksiýalary gowşadylmaly.
Rohani ýadro programmasy boýunça halkara gepleşikleri “Ýewropa we ABŞ üçin taryhy synag” diýip atlandyrdy.


text:
BMG-niň Çagalaryň hukuklary boýunça kömiteti Türkmenistanda çagalaryň hukuklarynyň depelenmegine degişli birnäçe ýagdaýa, şol sanda milli azlyklaryň öz dilinde bilim almak mümkinçiliginiň ýokdugyna aladalanma bildirdi.
Komitetiň ýakyn günlerde ýaýradan hasabatynda 13-14-nji ýanwarda Ženewada Türkmenistandaky ýagdaýa seredilip, geçirilen maslahatynyň jemleri boýunça maglumat berilýär.
Azatlyk Raidosyndan Muhammad Tahir BMG-niň çagalaryň hukuklary boýunça komitetiniň Türkmenistanyň çagalaryň hukuklaryny berjaý edişine beren bahasy barada komitetiň Türkmenistan boýunça hasabatçysy Olga Khazowa Abilen gürrüň etdi.
Azatlyk Radiosy: Hanym Olga, geliň, söhbetimize ýygnagyň hem-de ýygnagyň netijeleri barada 4-nji fewralda ýaýradan raportyňyzyň esasy maddalary baradaky gürrüňden başlalyň?
Olga Khazowa: Men iň soňundan başlamak isleýärin… Bu örän konstruktiw gepleşik boldy, netijede: biz - esasy problemalara göz ýetirdik, türkmen delegasiýasy hem - bar bolan boşluklara göz ýetirdi. Biz şol problemalaryň çözgüdi ugrunda iş alnyp baryljakdygyna umyt edýäris.
Esasy meseleler babatda gürrüň edilende, ilkinji agzalmaly problema - çagalaryň hukugy barada gürrüň edilen temalaryň hiç biri boýunça takyk sanlaryň ýokdugy ýa-da takyklygyň gaty azdygy bilen bagly. Onsoň problemalar boýunça jikme-jik gürrüň etmek gaty kyndy, sebäbi biz şol problemalaryň derejesine göz ýetirip bilemzok.
Türkmen delegasiýasy ýurtda bu ugurdan iş alnyp barylýandygyny aýtdy, olar halkara derejede ykrar edilen degişli mehanizmi Türkmenistanda işe girizmäge synanyşýandyklaryny, emma bu işiň wagt talap edýändigini aýtdylar.
Ikinji problema, Konwensiýanyň çagalar baradaky maddalary hakda gürüň edilende, henize çenli onuň maddalaryny iş ýüzünde amala aşyrmak barada hiç hili hereket planynyň ýokdugy bilen bagly. Resmilerden soralanda, olar bu planyň ýakynda taýyn boljakdygyny aýtdylar. Olar ony durmuşa geçirmek işini Ženewada bolan şu gepleşikleriň netijelerine garaşýandyklary sebäpli, yza süýşürendiklerini nygtadylar.
Biz şol planyň çalt kabul ediljegine we bu maslahatyň teklipleriniň hem şoňa giriziljegine umyt bildirýäris.
Azatlyk Radiosy: Hereket planynyň ýokdugyny aýtdyňyz, şol plana näme girýär? Has düşnükliräk maglumat beräýseňiz?
Olga Khazowa: Konwensiýanyň maddalarynyň ählisini durmuşa geçirmek üçin tutuş ýurtda nähili iş alnyp barylmalydygynyň milli plany bolmaly. Ýagny, şol plan [Çagalaryň hukuklary boýunça] konwensiýanyň ähli maddalarynyň iş ýüzünde amala aşyrylmagyna gözegçilik etmeli we jogap bermeli.
Şol plan, magaryf, saglyk, sud sistemasyna elýeterlilik, ene-atalaryň arasynda ylalaşmazlyk dörände, çagalaryň hak-hukugy meselesinde bu ýagdaýda suduň oýnaýan roly – bularyň ählisi çagalaryň hak-hukuklary bilen gös-göni bagly meseleler.
Azatlyk Radiosy: Raportyňyzyň bir böleginde çagalaryň hak-hukuklary depgilenende, olary barlaýan mehanizm ýok diýýärsiňiz, çagalaryň hak-hukuklarynyň depgilenmegi diýeniňizde, siz nämeleri göz öňünde tutýarsyňyz?
Olga Khazowa: Çagalary ýençmekligiň - ýurtda olara jeza bermegiň bir guraly hökmünde ulanylýandygy barada maglumatlar bar. Çagalardan maglumat almak üçin hem [urmak arkaly jezalandyrmak] ýaly hereketlere baş goşulýandygy hakda maglumatlar gelip gowuşýar.
Elbetde, Türkmenistanyň gynamalara garşy kanuny bar, şol kanun Konwensiýanyň bu ugurdaky maddalaryna hem gabat gelýär. Emma, muňa garamazdan, ýokarda gürrüňi edilen şonuň ýaly çaga gynamalarynyň durmuşda bolýandygy hakda maglumatlar bar.
Has umumyrak gürrüň etsek çagalary gynamaklygyň dürli görnüşlerini agzap bileris. Munuň dürli ýerlerde we ýagdaýlarda ýüze çykýan bolmagy mümkin, meselem mekdeplerde.
Ilki bilen şol gynamalary barlaýan bir mehanizm bolmaly. Şu günki gün ony barlamak we onuň derejesine baha bermek gaty kyn, sebäbi hiç hili statistika ýok. Emma şol bir wagtyň özünde-de çagalaryň hak-hukuklarynyň bozulýan we olaryň dürli görnüşdäki gynamalara duçar bolýan halatlarynyň bardygy hakda bize maglumatlar gowuşýar.
Şonuň ýaly ýagdaýlara doly baha bermek üçin garaşsyz mihanizm ýok. Elbetde ýurtda adam hukuklary we demokratiýa boýunça instituty diýen bir gurama bar, ol prezident edarasynyň howandarlygynda iş alyp barýar, ýagny ol garaşsyz däl.
Haçan-da men özbaşdak gurama diýenimde, dolulygyna garaşsyz guramany göz öňünde tutýaryn. Ýagny, ol hiç bir resmi edara degişli bolmaly däl, bu barada guruljak garaşsyz guramanyň çagalaryň we olara wekilçilik edýän adamlaryň şikaýatlaryny diňlemäge we degişli çäreleri görmäge hukugy bolmaly.
Galyberse-de, gynamalara duçar bolan çagalaryň şikaýat edip biljek we eden şol şikaýaty üçin olaryň gynamalara duçar bolmagynyň öňüni aljak [işjeň] mehanizm hem bolmaly.
Azatlyk Radiosy: Siz gynamalara duçar bolan çagalaryň arza bilen ýüz tutup biljek edarasynyň bolmagynyň zerurdygyny aýdýarsyňyz. Gynamalara duçar bolan çaga diýeniňizde, nähili gynamalar göz öňünde tutulýar?
Olga Khazowa: Gynamalar diýenimizde, onuň ähli görnüşlerini göz öňünde tutýarys. Bu olaryň ruhy gynamalara duçar edilmegi, çagalaryň urlup-ýenjilmegi, jynsy zorluga duçar bolmagy ýaly ýagdaýlar bolup biler, ýagny gynamalaryň ähli görnüşi göz öňünde tutulýar.
Elbetde, Komitetiň bu ugurda işläp düzen umumy bir sanawy bar, ýöne gynamalaryň ähli görnüşlerini bir sanawa jemlemek kyn, sebäbi ol gaty giň tema.


text:
TÜRKMENISTANYŇ PREZIDENTI MILLI EMELI HEMRANYŇ DOLANDYRYŞ MERKEZINE BARYP GÖRDI
26.11.2014
Şu gün Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ahal welaýatynda bina edilen
Türkmenistanyň milli hemra ulgamynyň dolandyryş merkezine bardy. Mälim bolşy ýaly, 2011-nji ýylyň maýynda Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow “Türkmenistanyň Prezidentiniň ýanynda Milli kosmos agentligini döretmek hakynda” Permana gol çekdi. Ýurdumyzyň halk hojalyk toplumyna ylmy gazanylanlary giňden ornaşdyrmak, şeýle hem kosmos işini ösdürmek we kämilleşdirmek onuň ileri tutulýan maksatlaryna öwrüldi. Türkmenistanyň öz Garaşsyzlygynyň taryhynda ilkinji milli emeli hemrasy geljek ýylyň 1-nji ýarymynda äleme uçurylar.
Milli kosmos agentligi hemra aragatnaşygyny sazlamak, kosmos giňişligini öwrenmek boýunça,
Türkmenistanyň çäginden emeli hemramyzy dolandyrmak boýunça işleri ýerine ýetirer. Türkmenistanyň milli emeli aragatnaşyk hemrasy orbita çykarylandan soň ony dolandyrmak Ahal welaýatyndaky milli hemra ulgamyny dolandyryş merkezinden we Daşoguz welaýatyndaky ätiýaçlyk dolandyryş merkezinden amala aşyrylar. Milli hemramyz Türkmenistanyň aragatnaşyk we telekommunikasiýalar ulgamyny has-da kämilleşdirmek üçin hem ägirt uly ähmiýete eýe bolar. Munuň özi maglumatlar- kommunikasiýa ulgamlaryny, Interneti, hemra telewideniýesini döwrebaplaşdyrmak hem-de ösdürmek boýunça döwlet Baştutanymyzyň öňde goýan wezipeleri babatda aýratyn möhümdir.
Emeli hemrany Dolandyryş merkezinde milli Liderimizi Türkmenistanyň Mejlisiniň Başlygy, Ministrler
Kabinetiniň Başlygynyň orunbasarlary we harby hem-de hukuk gopaýjy edaralaryň ýolbaşçylary garşyladylar. Dolandyryş merkeziniň zalynda ýaş hünärmen döwlet Baştutanymyzy onuň şleýiş ugurlary bilen tanyşdyrdy. “Türkmen Älem 52° E” milli aragatnaşyk hemrasy Ýeriň üstünden takmynan 36 müň kilometr uzaklykda ýerleşýän, geostasionar orbitasyna çykarylar. Şunuň ýaly belentlikde hereket etmek bilen, emeli hemra 24 sagadyň dowamynda-- Ýeriň gije-gündiziň dowamynda aýlanyş döwründe planetanyň daşyndan bir gezek aýlawy amala aşyrar. Şeýlelikde, geostasionar orbitada hereket edýän hemra ýerüstüniň bir nokadynda hereketsiz ýagdaýda “asylyp” durar. Onuň üstündäki radioenjamlar ýerüsti radiostansiýalarynyň tolkunlaryny güýçlendirip, beýleki ýerüsti radiostansiýalaryna alyp eşitdirer. Biziň hemramyz milli telewideniýäniň teleradio ýaýlymlaryny alyp eşitdirmek üçin peýdalanylar. Hemra ýaýlymlarynyň ýokary eşitdiriş we görkezijilik taraplary, şeýle hem ýokary goýberiş ukybyna eýe bolan teleýaýlymlarynyň onlarçasyny tolkuna goýbermäge mümkinçilik berer. Hemra biri-birinden birnäçe müň kilometr uzaklykda ýerleşýän ýerüsti stansiýalarynyň arasynda maglumatlary geçirmäge, giň göwrümli Internet hyzmatlaryny bermäge, uzak aralykdan okuwlary guramaga, lukmançylyk hyzmatlaryny bermäge, şol sanda dürli wideoşekilli maslahatlary geçirmäge, şeýle hem aragatnaşyk hyzmatlarynyň beýleki görnüşlerini amala aşyrmaga ýardam berer. Milli Liderimiz Dolandyryş merkeziniň hünärmenleri bilen bolan söhbetdeşlikde emeli hemrany ýerüstünden dolandyrmagyň aýratynlyklary bilen gyzyklandy. Hemranyň ähli enjamlaryndan maglumatlar we gözegçilik ölçegleri Dolandyryş merkeziniň kuwwatly kompýuter ulgamy bilen üpjün edilen merkezi zalynda bellige alnar. Bu ýerde merkeziň hünärmenleri hemranyň hereketine, onuň ulgamlarynyň işleýşine gije-gündiziň dowamynda gözegçiligi alyp bararlar.
Daşoguz welaýatynda bina edilen Hemrany dolandyrmagyň ýerüsti stansiýasy iş häsiýetnamalary boýunça Ahal welaýatyndaky merkez bilen meňzeşdir we ätiýaçlykdaky dolandyryş nokady bolar. Şeýle hem täze kosmos pudagy üçin ýokary hünärli hünärmenleri taýýarlamaga uly üns berlendigi habar berildi. Merkeziň hünärmenleri—Türkmen döwlet ulag we aragatnaşyk institutynyň, Magtymguly adyndaky Türkmen döwlet uniwersitetiniň uçurymlary, şeýle hem daşary ýurtlaryň ýokary okuw mekdeplerini tamamlan agentligiň işgärleri – fizikler, matematikler, mehanikler, aragatnaşykçylar, awiatorlar we programmaçylar daşary ýurtlaryň degişli merkezlerinde okuw geçdiler, hünärlerini kämilleşdirdiler. Şertnama laýyklykda, tehniki işgärler we operatorlar taýýarlanyldy. Olar ýerüsti stansiýalardan älemiň orbital enjamynyň ölçeglerini yzarlap, gözegçilik ederler we dolandyrarlar. Merkez bilen tanyşlygyň barşynda Milli Liderimiz hemrany döretmegiň tapgyrlary, dolandyryş merkeziniň iş usullaryny açyp görkezýän wideorollik bilen tanyşdyryldy.
Soňra döwlet Baştutanymyz binanyň ikinji gatyna galdy we işgärleriň işlejek jaýyny, maslahatlar zalyny synlady. Merkeziň enjamlaşdyrylyşy bilen tanşyp, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow ýurdumyzy ösdürmek boýunça iri möçberli maksatnamalary çözmek üçin iň öňdebaryjy älem tehnologiýalarynyň peýdalanylmagynyň täze taryhy eýýamda durmuşa geçirilýän iri özgertmelere sazlaşykly goşulýandygyny nygtady. Äleme çykarylmagy geljek ýylyň birinji ýarymyna meýilleşdirilen köpugurly älem enjamymyzyň peýdalanylmagy diňe bir ýokary hilli we ygtybarly aragatnaşygyň ýola goýulmagyna, ýaýlymlaryň hiliniň ýokarlanmagyna mümkinçilik bermän, ol ykdysady taýdan-da bähbitli ädim bolup durýar. Döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedow özbaşdak hemramyzyň bolmagynyň artykmaçlyklary barada aýtmak bilen, munuň ykdysadyýetimizi diwersifikasiýa ýoly bilen ösdürmäge, täze ykdysady ulgamlarda aň-düşünje kuwwaty artlyrmaga, ylmy ugurly taslamalary amala aşyrmaga mümkinçilik berjekdigini aýratny nygtady. Bu bolsa tutuşlygyna innowasiýa ugrukdyrylan ykdysadyýeti döretmäge ýol açar. Milli hemramyzyň ýere golaý orbita çykarylmagy ykdysadyýetimiziň telearagatnaşyk zerurlygyny üpjün etmäge we bu ulgamyň düzümlerini kämilleşdirmäge ýardam eder. Hemranyň ulanylmaga berilmegi, ilkinji nobatda, ýurdumyzyň ähli çägini ýokary tizlikli Internet ulgamy bilen üpjün etmäge, şeýle hem ýokary çözüjilikli formatda has ýokary hilli sanly telewizion gepleşikleri görkezmäge ýardam berer diýip, döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedow belledi. Hatda iň alysda ýerleşýän obalary hem öz içine almak bilen milli emeli hemramyz aragatnaşygyň we dolandyryşyň innowasiýa ulgamyny döretmek üçin aýratyn ugur bolar. Mundan başga-da, hemra aragatnaşygy Türkmenistanda älem bilen baglanyşykly barlag işlerini ösdürmäge we kämilleşdirmäge ýardam berer, ýurdumyzyň halkara abraýyny has-da ýokary galdyrmaga gulluk eder.
Milli Liderimiz bu ýerde işlejekleriň netijeli zähmet çekmegi üçin amatly şertleriň döredilmeginiň möhümdigine ünsi çekdi.
Hormatly Prezidentimiz degişli ýolbaşçylara birnäçe belliklerini we tekliplerini aýtdy hem-de ähli taslamalar durmuşa geçirilende hem-de merkeziň öňünde goýlan wezipeleri çözmekde öňdebaryjy inžener-tehniki oý-pikirlerden, innowasion tehnologiýalardan, toplumlaýyn we ulgamlaýyn çeşmelerden ugur alynmalydygyny nygtady.
Döwlet Baştutanymyz Türkmenistanyň Milli hemra agentliginiň dolandyryş merkezinde alnyp barylýan işler bilen tanyşlygyny tamamlap, dolandyryş merkeziniň bökdençsiz we howpsuz işlemegini üpjün etmegiň, şeýle hem onuň töweregindäki ýerleriň abadanlaşdyrylmagyna, gök zolaklaryň, döredilmegine oýlanyşykly çemeleşmegiň wajypdygyna ünsi çekdi.
Milli Liderimiz dolandyryş merkezi bilen tanyşlygynyň netijelerini jemläp, kosmos pudagyny has-da ösdürmek boýunça bellenen meýilnamalary durmuşa geçirmek meselelerini berk gözegçilikde saklamak barada degişli ýolbaşçylara anyk tabşyryklary berdi. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow bu ýere ýygnananlara işlerinde üstünlik arzuw edip, olar bilen hoşlaşdy we bu ýerden ugrady.
Türkmenistanyň Döwlet habarlar agentligi
Gözle
Gözle
Soňky habarlar.............
© 2015 "Türkmenistanyň Prezidentiniň Ýanyndaky Milli Kosmos Agentligi"


text:
Eýranyň dünýä nebit bazaryna dolanyp gelmegi Yrak, Meksika, Braziliýa ýaly, beýleki nebit çykaryjy döwletleriň arasynda daşary ýurtly maýadarlar üçin güýçli bäsdeşligi has-da kynlaşdyrar. Bu barada Bloomberg habar berýär.
Halkara energetika agentliginiň hasaplamalaryna görä, Tähran bir günde 2,8 million barrel nebit çykarýar. Gadagan etmeler aradan aýrylansoň, nebitiň çykarylyşy günde 3,6 million barrele çenli artyp biler. Ýöne 10 ýyl mundan ozalky derejä ýetmek üçin (bir günde 4,5 million barrel) Bloombergiň bellemegine görä, ýurda daşary ýurtly maýadarlaryň kömegi gerek bolar.
Şeýle-de, Yrak, Meksika, Braziliýa, Uganda, Angola ýaly döwletler hem häzirki wagtda daşary ýurt maýalaryny çekmäge çalyşýarlar.
Kuweýtiň Kuwait Petroleum Corp. döwlet korporasiýasynyň öňki ýolbaşçysy Nader Sultan gadagan etme görnüşindäki ähli çäklendirmeler aradan aýrylaýan ýagdaýynda hem Eýranyň daşary ýurt maýadarlary bilen gepleşikleri bir ýyla çenli dagy çekip biler.


text:
Sişenbe güni Türkmenistanyň prezidenti iş sapary bilen Pekine bardy. Üç günlük saparynyň dowamynda Gurbanguly Berdimuhamedow Şanhaý hyzmatdaşlyk guramasynyň 12-nji geňeşine gatnaşar.
“Itar-Tass” habar agentliginiň berýän maglumatyna görä, Gurbanguly Berdimuhamedow Hytaýyň prezidenti Hu Jintao bilen hem özara ikitaraplaýyn gepleşikleri geçirer.
Saparyň dowamynda türkmen lideriniň Hytaýyň Milli Nebit Korporasiýanyň (CNPC) baş edarasyna hem barmagyna garaşylýar. Onda Hytaýa akdyrylýan türkmen gazynyň mukdaryny artdyrmak baradaky ylalaşyga gol goýuljakdygy, “Itar-Tass” habar agentliginiň maglumatynda bellenilýär.
Türkmen gazyny Hytaýa akdyrmak baradaky ilkinji ylalaşyk 2007-nji ýylda baglanşylypdy. 30 ýyl möhletleýin şol ylalaşyga görä, Türkmenistan ýylda Hytaýa 30 milliard kub metr gaz akdyrmaly.


text:
salam hormatly agzalar we gadyrly myhmanlar mowzugym soñuna çenli okamagyñyzy haýysh etýan ýaltanman okarsyñyzda.
Muhammet pygamberimiziñ
ymmaty ýagny musulman halky ahyrýetde 12 synf ,gruh(topar) edilip hajyr ediljekdir, direldirjekdir
1)
Gabyrlaryndan turanlarynda
Iki eli, iki aýagy ýok halynda turarlar. Allatagala tarapyndan goýulan bir jarçy aýdar eý halaýyk göriñ bular ol dünyede. Goñshularna, ezýet we yza berenlerdir ölen wagytlarynda hem toba etmän öldiler. Indi hem barjak ýerleri hem dowzahdyr.
2)
Gabyrlaryndan turanlarynda doñuz sypatynda turarlar.
Ýanky jarçy aýdar eý millet eshidiñ bular ol dünýede Namazlarny harladylar ýagny namaz okanda namazyñ faryzlarny we wäjidlerini kämil ýerine ýetirmediler gury egilip galyp wagytmy bosh geçirmesem bolýada diýip okadylar.we toba etmänem öldiler. Indem dowzaha äkidiljekdi.
3)
Gabyrlaryndan turanlarynda garny chishik gaty ulakan, misli dag ýaly bolup garynlarnyñ içi hem ýylanlardan we içýanlardan gyrma gyr doly boljakdyr.
Shol jarçy yene de gygyrar eý adamlar göriñ bular dünýede baýdylar.
Ýöne zekadyny berme diler ýetimleriñ,ýesirleriñ mätäçlerin zekadlarny bermediler ýagny bahyl bolup zalym, haýyn boldular.
Ölende hem toba etmän öldiler indi dowzahda ýanmaly.
4)
Gabyrlaryndan turanlarynda.
Agyzlaryndan ganly iriñli akýan ýagdaýda turarlar
shol jarçy ye ne gygyrar. Eý adamlar serediñ bular ol dünyede söwdä we satyk edenlerinde ýalan sözlediler.aldow bilen etdiler.indi bular dowzahda
azaba grifdar boljaklar.
5)
Gabyrlaryndan turanlarynda. Sheýle porsy halynda bolarlar adamlar onyñ ysadan duryp bilmezler maslygyñ ysam hiçdir. Ol jarçy yene aýadar adamlar göriñ bular. Günä we bozuk ishleri ish bildiler ýöne adamlardan gorkup halka aýtmadylar gizlediler emma Allatagaladan gorkmadylar. Özlerem toba etmän öldiler indi hem jähenemde ýanmalydyrlar we azap çekmelidirler.
6)
Gabyrlaryndan turanlarynda bokurdagy kesik halynda ýagny damagy çalyk gopjak bolup duran halynda turarlar shol jarçy gygyrar eý adamlar göriñ bular ýalan ýere shaýat boldular ýagny pul ûçin at awyraý wezipe üçin bir adamyñ etmedik zadyny etdi diýip ýüzine duryp shaýat boldular. Özlerem toba etmän öldiler indi dowzahda ýanmaly.
7)
Gabyrlaryndan turanlarynda Dilsiz bolup agzyndan ganly we iriñli we bashgada porsy zat akýan halynda turarlar yene shol jarçy gygyrar. Eý adamlar göriñ bular shaýat bolmaly ýerine shaýat bolmadyklar özlerem ýalan sözlediler özlerem toba etmän öldiler indem dowzahda ýanmaly.
8)
Gabyrlaryndan gopanda bash ashak halda turarlar ýagny aýaklary yokarda keleleri ashakda fijireleride hem (uýat ýerlerinden) ganly iriñli akýan halynda akyp durjakdyr shol jarçy aýdar eý millet göriñ ine bular zyna ish edenler. Özlerem toba etmän öldiler. Ini hem jähenemde azapda boljakdyrlar.
9)
Gabyrlaryndan turanlarynda
ýüzleri gara halda gözlerh agyzlary gök ot bilen dykylan halda turarlar. Shol jarçy ýene gygyrar eý adamlar göriñ bular adamlaryñ malyny bahyl el bilen ýetimleriñ malaryny alyp paýlashan olara zulum eden zalymlardyr özlerem toba etmän öldiler.indi bular jähenemiñ teýine iýweriljekdir.
10)
egerde Gabyrlaryndan turanlaryn halarynda pis açan heyweri halynda turarlar yene shol jarçy aýdar ine bular ejelerne we atalarna käýidenler eijir we ezýet berenlerdir ölenlerinde hem toba etmän ölendirler indi hemem jähenem azabyna duçar boljakdyrlar
11)
Gabyrlaryndan turanlarynda iki gözleri kör halda dishlerem ökiziñ shahy ýaly dodaklaram kükiregine salanyp yatan halynda dilerem uzyn cykyp giden garnyna göwegine düshen ýagdaylarynda bir eýhenç betnyshan halynda turarlar ýene jarçy gygyrar. Eý adamlar bular sherap (arak ) içen ishi gaýdanlardyr ölende hem toba etmän ölendirler. Indi jähenem azabyna duçar boljaklardyr.
12)
Gabyrlaryndan turanlarynda ýûzleri 14 gijäñ aýy ýagty bolup turarlar syratdanam ýenil geçerler. Jarçy aýdar bular özlerem toba edip öldiler indem jenne gitjekdirler.
Ses berilşik ýok.
Halanan (21)


text:
Geçen hepde Serbiýada tussag edilen ozalky serb goşun ýolbaşçysy Radko Mladiçiň aklawçysy Mladiçiň çakdanaşa näsagdygyny aýdyp, onuň BMG-niň Haaga sudundaky proseslere taýýar däldigini mälim etdi.
BMG-niň Haagadaky halkara tribunaly Radko Mladiçiň 1992-1995-nji ýyllaryň Bosniýa urşunda müňlerçe parahat ýaşaýjynyň öldürilmegini gurnanlygyny aýdyp, ony uruş jenaýatçylygynda we ynsanyýete garşy jenaýat etmekde aýyplaýar.
Serbiýanyň Adalat ministrliginiň resmisi Slobodan Homen Radko Mladiçiň saglyk ýagdaýynyň kanagatlanarlydygyny tassyklap, onuň iň aňyrsy dört günüň içinde Haaga suduna ekstradisiýa ediljekdigini aýtdy.
Düýn we şu gün Serbiýanyň paýtagty Belgradda Radko Mladiçiň müňlerçe tarapdarlary onuň Haaga suduna tabşyrylmagyna protest bildirip, demonstrasiýa geçirdiler.


text:
Harby maşynlara münen ýüzlerçe türk esgeri Siriýanyň Kobani şäherine baryp, ol ýerdäki osman mazaryny we ol mazary goraýan onlarça türk esgerini ewakuasiýa etdi.
Premýer-ministr Ahmet Dawutoglu 22-nji fewralda öten agşam geçirilen operasiýanyň «örän üstünlikli» bolandygyny aýtdy.
«Türk goşunlary Siriýa 100 harby tehnika - 39 tank we 57 bronly maşynda, 572 esger bilen girdi” diýip, Dawutoglu aýtdy.
Türk mediasy bu operasiýa mahalynda bolan hadysada bir türk esgeriniň öldürilendigini habar berdi.
Dawutoglu Türkiýäniň bu missiýa üçin rugsat ýa kömek almaga çalyşmandygyny, emma «Yslam döwleti» toparyna garşy gurnalan halkara koalisiýadaky ýaranlary operasiýa başlanandan soň habardar edendigini aýtdy.
Ol osman imperiýasyny esaslandyryjynyň atasy Suleýman şanyň mazarynyň «Siriýada täze bir ýere iberiljegini» aýtdy.


text:
ÖZARA BÄHBITLI HYZMATDAŞLYGYŇ KUWWATY ARTÝAR
2-iýulda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň Gruziýa döwlet sapary başlanýar. Bu sapar dostlukly döwletiň Baştutany Giorgiý Margwelaşwiliniň çagyrmagy bilen amala aşyrylýar.
Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň 27-nji iýunda geçirilen göçme mejlisinde bellenilişi ýaly, Tbliside geçiriljek ýokary derejedäki türkmen-gruzin duşuşygy däbe öwrülen dostlukly döwletara gatnaşyklaryny has-da berkitmegiň ýolunda nobatdaky möhüm ädim bolup, deňhukuklylyk, özara bähbitlilik we uzakmöhletleýin esasda guralýan hyzmatdaşlygy ösdürmäge ýardam etmelidir.
Ýokary derejede geçiriljek nobatdaky ikitaraplaýyn gepleşikler Türkmenistanyň we Gruziýanyň köpugurly döwletara gatnaşyklaryny hemmetaraplaýyn giňeltmäge özara gyzyklanmasynyň aýdyň subutnamasy bolup durýar. Şol gatnaşyklar soňky ýyllarda ikitaraplaýyn we
köptaraplaýyn esasda, ozaly bilen iri halkara guramalarynyň hem-de abraýly sebit düzümleriniň ugry boýunça üstünlikli ösdürilýär.
Gruziýanyň Prezidentiniň geçen ýylyň dekabrynda Türkmenistana bolan resmi saparynyň barşynda gazanylan ylalaşyklar döwletara gatnaşyklaryny hil taýdan täze, özara bähbitlere laýyk gelýän derejä çykarmak üçin ygtybarly esas döretdi.
Aşgabat duşuşygynyň ýokary netijeliligi däbe öwrülen hyzmatdaşlygyň diňe bilelikdäki işlerde toplanan oňyn tejribä däl-de, eýsem, köpugurly mümkinçiliklere hem eýe bolup durýandygyny görkezdi. Olaryň doly amala aşyrylmagy bolsa iki ýurduň we olaryň dostlukly halklarynyň bähbitlerine laýyk gelýär.
Türkmen paýtagtynda gol çekilen resminamalar munuň aýdyň subutnamasy bolup, olar ulag, syýahatçylyk we beýleki möhüm ugurlarda döwletara gatnaşyklaryny berkitmäge gönükdirilendir.
Ýeri gelende aýtsak, taraplar Merkezi Aziýa we Günorta Kawkaz sebitlerinde parahatçylygy we durnuklylygy pugtalandyrmaga ynanyşmak we özara duşünişmek ýagdaýynyň ýola goýulmagyna bilelikde ýardam etmäge gyzyklanma bildirýändiklerini beýan etdiler. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistanyň we Gruziýanyň gatnaşmagynda Hazar we Gara deňiz sebitleriniň arasynda ulag-üstaşyr düzümini döretmegiň mümkinçiliklerine aýratyn üns berildi. Onuň ulanylmagy Ýewropanyň, Ýakyn we Orta Gündogaryň döwletleri bilen sebitara gatnaşyklaryny üpjün etmäge ýardam berer. Geçen ýylyň sentýabrynda hut Aşgabatda Owganystan-Türkmenistan-Azerbaýjan-Gruziýa ulag geçelgesini döretmek meselesi boýunça dörttaraplaýyn duşuşygyň geçirilendigi bellärliklidir. Bu täze taslama gatnaşyjylaryň pikirine görä, onuň amala aşyrylmagy sebitiň ýurtlarynyň dünýä bazarlaryna çykmagy üçin täze mümkinçilikleri açar we tutuş Ýewraziýa yklymynda söwda-ykdysady gatnaşyklaryny giňeltmäge ýardam eder. Şeýlelikde, täze bilelikdäki taslamalar milli bähbitlere, şeýle hem halkara hyzmatdaşlygynyň möhüm wezipelerine laýyk gelýän uzakmöhletleýin hyzmatdaşlygyň täze sepgitlerini açýar.
Netijeli syýasy gepleşikleri çuňlaşdyrmaga, ykdysady bähbitleri ýakynlaşdyrmaga hem-de esasy ugurlarda, şol sanda söwda, energetika, ulag we medeni-gumanitar ulgamlarda has ysnyşykly gatnaşyklary ýola goýmaga tarap ynamly ugur alan iki dostlukly ýurduň eýeleýän mäkäm orunlary eýýäm häzirden geçiriljek gepleşikleriň netijeli boljakdygyny çaklamaga mümkinçilik berýär. Şol gepleşikler bolsa ynanyşmak we birek-birege hormat goýmak ýörelgelerine esaslanan türkmen-gruzin gatnaşyklarynyň taryhynda täze tapgyr üçin badalga bolup hyzmat eder.
Iki ýurduň Liderleri öňde boljak duşuşygyň çäklerinde özara gyzyklanma döredýän halkara syýasatynyň möhüm ugurlaryny, türkmen-gruzin hyzmatdaşlygyny ösdürmegiň mümkinçiliklerini öz içine alýan meseleleriň giň toparyny ara alyp maslahatlaşmagy göz öňünde tutýarlar. Şol hyzmatdaşlyk birnäçe kesgitleýji ýagdaýlary, ilkinji nobatda, Türkmenistanyň hem-de Gruziýanyň milli bähbitlerini we döwlet ösüşiniň ileri tutulýan ugurlaryny nazar almak bilen guralýar.
Gol çekilmäge taýýarlanýan möhüm resminamalar Türkmenistanyň we Gruziýanyň özara bähbitli döwletara gatnaşyklaryny giňeltmegi ugur edinýändigine aýdyň şaýatlyk edýär. Şol resminamalar hyzmatdaşlygyň kadalaşdyryjy-hukuk binýadyny giňelder we ýokary derejede gazanylan ylalaşyklary yzygiderli durmuşa geçirmek üçin oňaýly esas döreder.


text:
Daşoguzda pagta ýygymy resmi taýdan sentýabryň 7-sine başlanýan bolsa-da, Türkmenistanyň bu demirgazyk welaýatynyň käbir etraplarynda pagta ýygymy eýýäm geçen aýyň ortalaryndan bäri dowam edýär.
Gowaçanyň ir açylan, ýagny Gurbansoltan eje, Ruhybelent, Saparmyrat Türkmenbaşy etraplaryndaky ýygym işlerine, geçen ýyllardaky adata görä, döwlet býujetinden aýlyk alýan işgärler hem çekildi.
Hökümet edaralarynyň, mekdepleriň, çagalar baglarynyň işgärleri bellenen pagta meýdanlaryna ugradylyp, olar üçin adam başyna tabşyrmaly gündelik “pagta plany” bellenildi.
Nyýazow etrabyndaky bir mekdepde mugallym bolup işleýän Resul Azatlyk Radiosy bilen sosial ulgam arakaly habarlaşyp, şeýle gürrüň berdi: “120 km uzaklykdaky Ruhybelent etrabyna gidip pagta ýygmaly etdiler. Biziň mekdep direktorymyz şol ýeriniň daýhanbirleşigi bilen ýörite şertnama baglaşdy. Her gün [adam başyna] 60 kg pagta ýygyp tabşyraýmaly”.
Resul bu uzak aralykdaky pagta ýygymyna bir aý çemesi wagtlyk ýatymlyk gitmeli boljakdygyny, şeýle-de azyk we ýol çykdajylarynyň ählisini özüniň çekmeli boljakdygyny aýtdy.
Günlükçi tutmak
Agyz suwy, sanitariýa şertleri üpjün edilmedik gowaça meýdanyna gitmezlik üçin, Resul öz ornuna “pagta planyny” dolup berjek başga bir adamy hakyna tutandygyny gürrüň berdi.
“Gününe 10 manat töläp, hakyna adam tutdum. Özüm aýyna 400 manat aýlyk alýaryn. Indi üç aýyň dowamynda her aý aýlygymdan 300 manady günlükçä bermeli. Bu ýyldan-ýyla gaýtalanyp dur” diýip, Resul öz nägileligini bildirýär.
Gepiň gerdişine görä bellesek, “pagta plany” bellenen býujet işgärleriniň aglabasy, edil Resul ýaly, etrapdyr obarlarda işsizlikden kösenip ýörenleri hakyna tutup, gowaça meýdanlaryna ugradýarlar. Gürrüňi gidýän ýagdaýy diňe bir Daşoguz welaýatynda däl-de, eýse ýurduň beýleki welaýatlarynda hem synlasa bolýar.
Şol bir wagtda öz ornuna günlükçi tutup bilmeýän hünärmenler öz gönümel wezipelerinden boşadylyp, pagta ýygymy döwri uzakly gününi gowaça meýdanlarynda geçirmeli bolýarlar.
Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolýan türkmenistanlylar bellenilýän “pagta planlaryndan” ýüz öwürjek bolýanlaryň her dürli, şol sanda işden kowulmak ýaly haýbatlar bilen hem ýüzbe-ýüz bolýandyklaryny gürrüň berýärler.
Tankytlar
Ýeri gelende bellesek, Türkmenistan pagta ýygymy döwründe mejbury zähmetden peýdalanýanlygy zerarly halkara jemgyýetçiliginiň ýiti tankydyna uçrady. Şu ýylyň maýynda dünýäniň belli söwda brendleri, sermaýaçylaryň, biznes jemgyýetleriniň, kärdeşler arkalaşyklarynyň we adam hukuklaryny goraýjy toparlaryň 60 wekili Türkmenistanyň prezidentiniň adyna hat ýollap, Türkmenistanyň gowaça meýdanlarynda mejbury zähmete ýol berilýändigi baradaky maglumatlar bilen baglanyşykly aladalanma bildirdiler.
Mundan başga-da mebelleri we öý hajatlary üçin esbaplary ýasaýan we satýan dünýä belli IKEA kompaniýasy Türkmenistanda pagta ýygymy döwründe mejbury zähmet ýa-da adam hukuklarynyň depelenmegi ýaly faktlar ýüze çyksa, türkmen pagtasyndan ýüz öwürjekdigini aýtdy.
Mundan öň döwrebap egin-eşikleri öndürýän tanymal H&M kompaniýasy Türkmenistandan pagta almagyny duruzdy. Ol muňa Türkmenistanda pagta ýetişdirilende we hasyl ýygylanda çaga zähmetiniň ulanylmagynyň sebäp bolandygyny äşgär etdi.
Türkmenistanyň Ahal, Lebap we Mary welaýatlarynda resmi pagta ýygym kampaniýasy 27-nji awgustda başlandy. Şu ýyl türkmen häkimiýetleri ýurt boýunça 1 million 50 müň tonna pagta hasylyny öndürmegi göz öňünde tutýarlar.


text:
Üç ýyl mundan öň, 2010-njy ýylyň 23-25-nji martynda Türkmenistanda “Altyn asyr Türkmen kölüniň” sebitiň ekologiýa ýagdaýyny gowulandyrmakdaky ähmiýeti” atly halkara ylmy konferensiýa
geçirildi.
Türkmen hökümetiniň pikirine görä, bu köl ekerançylyk meýdanlarynda emele gelen şor suwlary bir ýere toplap, gaýtadan ulanamaga, şeýle-de ýerleriň şoruny azaltmaga uly kömek etmelidi.
Emma bu emeli kölüň tankytçylary onuň suwundaky zäherli himiki maddalaryň hem tebigat, hem adamlar üçin zyýanly boljagyny aýtdylar.
Soňky döwürde türkmen metbugatynda millardlap dollar harçlanandygy aýdylýan emeli kölüň gürrüňi edilmeýär diýen ýaly. Eýsem bu köl häzir nähili ýagdaýda? Ondan edilen gowy tamalar çykdymy ýa tankytçylar mamla boldy?
Azatlyk Radiosyndan Ýowşan Annagurban bu barada Aşgabatda ýaşaýan publisist ýazyjy Amanmyrat Bugaýew bilen söhbetdeş boldy.


text:
Orsýetçi gozgalaňçylar Ukrainanyň gündogaryndaky konfliktde iki tarapyň 20-nji sentýabrda gelnen ylalaşyklaryň çäginde söweş liniýasyndan öz agyr ýaraglarynyň ençemesini yza çekendigini aýtdylar.
Ylalaşyga laýyklykda, Donetsk we Luhansk regionlarynda Ukrainanyň harbylarynyň we gozgalaňçylaryň agyr artilleriýany yza çekip, 30 kilometrlik bufer zonasyny döretmegi göz öňünde tutulýar. Bu ylalaşygyň gandöküşikli konfliktiň soňuna çykmak boýunça gelnen ozalky ylalaşyklary güýçlendirmegine garaşylýar. Regionda aprel aýynda başlanan söweşler 3000 gowrak adamyň ölümine sebäp boldy.
Öz-özüni ykrar eden Donetsk halk respublikasynyň premýer-ministri Aleksandr Zaharçenko separatistleriň öz artilleriýasyny diňe “Ukrainanyň goşun birlikleriniň yza çekilen giňişliklerinden” çykarandygyny aýtdy. Luhanskdaky separatistler hem Ukrainanyň hökümet goşunlarynyň bölekleýin çykarylandygyny habar berdiler.


text:
Penşenbe güni Birleşen Ştatlaryň Senaty prezident Barak Obama tarapyndan öňe sürlen Saglyk programmasy baradaky kanuny goldap ses berdi.
Hususan-da, bu kanuna senatorlaryň 39-sy garşy ses beren bolsa, 60-sy bu kanuny goldady.
871 milliard dollar çykdaja durjak bu saglyk programmasy saglyk strahowaniýesi bolmadyk on millionlarça amerikalylary döwletiň hasabyna ýörite strahowaniýa bilen üpjün etmekligi göz öňünde tutýar.
Mundan öň bu kanunyň proýektine Parlamentiň aşaky öýi, ýagny Kongress hem goldap ses beripdi.
Prezident Obama geljek ýylyň başlarynda saglyk baradaky bu täze kanunçylyga gutarnykly gol çeker diýlip garaşylýar.


text:
Şu gün Çernogoriýanyň polisiýasy bu ýurtda halkara neşe gaçakçylygyna degişli bir jenaýatçy topara garşy geçirilen operasiýada 16 adamyň tussag edilendigini habar berdi.
Şuňa meňzeş operasiýa şu gün Balkan regionyndaky Bosniýada we Albaniýada-da geçirildi.
Bosniýanyň Bunja-Luka şäheriniň polisiýa edarasynyň metbugat sekretary Mirna Soýa bu ýurtda-da neşe gaçakçylygy bilen meşgullanýan jenaýatçy toparlaryň agzalaryny tussag etmek boýunça çäreleriň alnyp barylýandygyny aýtdy. Ýöne ol edil häzirki wagt näçe adamyň tussag edilendigini mälim etmedi.
Şeýle operasiýalaryň şu gün Horwatiýada we Serbiýada-da başlanandygy habar berildi. Balkan ýurtlary Günbatar Ýewropa ýurtlaryna barýan bikanun neşe serişdeleriniň esasy geçelgelerinden biri hasaplanylýar.


text:
Anna güni Gürjüstanyň Daşary işler ministrligi bu ýurduň gizlin gulluklarynyň çeçenistanly söweşijileriň lideri Doku Umarow bilen hyzmatdaşlyk edýändikleri barada Orsýetiň aýyplamalaryny ret etdi.
Bu wakanyň öňýany, penşenbe güni Orsýetiň terrorizme garşy göreş boýunça Milli Komiteti Gürjüstanyň separatistik Abhaziýa regionyndan uly möçberde bikanun ýaraglaryň we partlaýyjy maddalaryň tapylandygyny habar berdi.
Orsýetiň bu edarasy ele salnan ýaraglaryň çeçenistanly söweş lideri Doku Umarowyň söweşijileri tarapyndan 2014-nji ýylda Soçide geçjek gyşky Olimpiadany nyşana almak üçin ulanylmaga taýýarlanandygyny öňe sürýär.
Doku Umarowa bolsa Orsýet Gürjüstanyň gizlin gulluklary bilen hyzmatdaşlyk etmekde güman bildirip gelýär.


text:
BMG 6-njy oktýabrda, ol ýerdäki hassahana tötänden bombalanyndan soň, Gunduzdaky ähli halkara kömek guramasynyň söweşe gaplanan owgan şäherini terk edendigini aýtdy.
"Gunduz şäherinde häzir hiç bir ynsanperwer agentligi galmady» diýip, BMG-niň ynsanperwer agentiliginiň sözçüsi Jens Laýerke aýtdy.
"BMG-niň iki guramasy, dört sany milli gurama, 10 sany halkara jemgyýetçilik guramasy, Gunduzda dowam edýän konflikt, durnuksyz howpsuzlyk ýagdaýy sebäpli, wagtlaýyn başga ýerlere geçirildi" diýip, ol aýtdy.
Sahawatlylyk guramalarynyň bu şäheri terk etmegi «Talybanyň» polisiýa edarasyna we hökümet binalaryna gaýtadan hüjüm eden wagtyna gabat geldi.
Ýogsa hökümet güýçleri ýap-ýaňy şähere kontrollygy dikeldipdiler.
Käbir «talyban» nökerleri şäheriň merkezine çenli golaýlady we diňe gazaply garşylyk sebäpli yza çekildi. Ýerli ýaşaýjylar muny urup-gaçmak diýip atlandyrdylar.


text:
Türkmenistanyň nebitgaz pudagyna degişli edaralaryň işini has-da kämilleşdirmek maksady bilen, Türkmenistanyň Prezidenti Karara gol çekdi. Resminama laýyklykda, Türkmenistanyň Nebitgaz ministrliginiň merkezi edarasynyň gurluşy tassyklanyldy.
Türkmenistanyň Nebitgaz ministrliginiň garamagyndaky “Türkmennebitönümleri” baş müdirligini Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumynyň garamagyna bellenen tertipde bermek bellenildi.
“Türkmengaz” döwlet konserniniň Nebit we gaz instituty we “Türkmengeologiýa” döwlet korporasiýasynyň Ylmy-barlag geologiýa-gözleg instituty goşulyp, olaryň binýadynda “Türkmengaz” döwlet konserniniň Ylmy-barlag tebigy gaz instituty döredildi.
“Türkmengaz” döwlet konserni Ylmy-barlag tebigy gaz instituty hakyndaky Düzgünnamanyň taslamasyny taýýarlamaga we bellenen tertipde tassyklamaga borçly edildi.
Türkmenistanyň Nebitgaz ministrligine, “Türkmengaz” döwlet konsernine we “Türkmengeologiýa” döwlet korporasiýasyna Türkmenistanyň Adalat ministrligi bilen bilelikde Karardan gelip çykýan üýtgetmeleri we goşmaçalary Türkmenistanyň kanunçylygyna girizmek baradaky teklipleri bir aý möhletde taýýarlamak hem-de Türkmenistanyň Ministrler Kabinetine bermek tabşyryldy.


text:
Eýran Birleşen Ştatlar bilen Tähranyň ýadro ýaraglaryny ýasamak ukybyny azaltmaga gönükdirilen ylalaşyga gelendigi baradaky habarlary ret edýär.
Assoşeýted Pres 2-nji ýanwarda iki sany ady aýdylmaýan diplomata salgylanyp, olaryň Eýran özüniň baýlaşdyrylan uranynyň uly bölegini, ýadro ýaragyny ýasamakda esasy materialy Orsýete ugratmak baradaky deslapky ylalaşyga razy boldy diýendiklerini habar berdi.
Emma muňa garamazdan, Eýranyň Daşary işler ministrliginiň sözçüsi Marziýeh Afkham 3-nji ýanwarda ylalaşyk gazanylmandygyny aýtdy.
Eýran özüniň ýadro ýaragyny edinmek islemeýändigini aýdýar, emma Günbatar sanksiýalarynyň ýatyrylmagyny umyt edip, ABŞ, Orsýet, Hytaý, Britaniýa, Fransiýa we Germaniýa bilen öz ýadro programmasyny kemeltmek barada gepleşik geçirýär.


text:
Türkmenistanda ýaz — ekiş döwri, tomus bolsa otag döwri hasaplanýar. Ýagny tomsuna ekinler hapa-haşal otlardan arassalanmaly.
Bu zatlar elbetde, oba hojalyk ekinlerine degişli. Indi ýigrimi ýyl bäri halky başagaý etmek maksady bilen çem gelen baýyrlaryň ýüzüne, çöllere ekdirilýän, gerekmejek arçalar hakdaky gürrüňler eýýäm dünýä ýaýrady. Ine, şu günler şol, gerekmejek baglaryň-da otlaryny aýyrmak işleri dowam edýär.
Bu kampaniýa bag ekenleriň ählisi gatnaşmaly. Medisina işgärleri, talyplar, bank işgärleri... garaz, her bir edara-kärhana özlerine paýlanyp berlen ýerlerde gögerden baglarynyň otuny aýyrmaly. Talyplar üçin ýetip gelen gutardyş hem döwlet ekzamenleri, kursdan-kursa geçiriş ekzamenleri üçin okuw okap, synaglara taýýarlanmak meselesi zerur hasaplanmaýar, medisina işgärleri üçin näsaga hyzmat etmek borjy soňa goýulýar, bank işgärleri üçin halk bilen işleşmek ikinji derejeli işe öwrülýär. Ýurduň ähli ýerinde gerekmejek ýerlerde ekilen gerekmejek baglary gögertmek hem olaryň otuny aýyrmak iň bir zerur hem ilkinji ýerine ýetirilmeli iş hasaplanýar.
Aslynda baýyrlaryň ýüzüne ekilýän arçalaryň halka zyýandan başga hiç bir peýdasy ýok diýesiň gelip dur. Barmasy kyn bolan ýerlerde arçalary tomsuna suwarmak meselesi şeýle bir güzap. Şol sebäpden hem baglar guraýar. Käbir edaralaryň 5 ýyl bäri ideg edip gelýän baglarynyň diňe 20 prosentinde ösüş alnyp, galan arçalar bolsa diňe gaýtadan oturdylýar.
Ekilýän arçalar ne miwe berýär, ne peýda. Emma muňa garamazdan, olara ideg edilişi hut Watana iň bir gerekli önümler bolan pagtadyr bugdaýa gözegçilik edilýän ýaly. Bir tarapdan bu zatlar gaharyňy getirýär, bir tarapdan gülkiňi tutdurýar. Ýokary okuw mekdepleriniň ýolbaşçylaryna çenli, banklaryň, edara-kärhanalaryň, keselhanalaryň ýolbaşçylaryna, prokuratura işgärlerine çenli şol gerekmejek baglaryň üstünde. Otag, suwaryş işlerine gözegçilik edilýär.
Aslyna seretseň, mazaly kök urup, ese-boýa galýança baglaryň otlary aýrylmaly däl. Gyrymsy otlar baglaryň heniz ýere örküni berip ýetişmedik köklerini Günden, jöwzadan goraýar. Adamlary başagaý etmek we kösemek meselesi zerur bolan halatda baglara zyýan salýan işler hem buýrulýar.
Eger-de ýurtda alnyp barylýan içerki syýasatyň baş maksady ýaşlary okuwdan çetleşdirmek, işgärleri işinden sowmak bolup durýan bolsa, onda olary haýyrly baglary, ekinleri ekdirmek işine-de ugrukdyryp bolardy. Mysal üçin tut plantasiýalaryny ýetişdirmek, ýüpek gurçuklaryny tutmak işlerine ugrukdyryp bolar. Her edara-kärhanalara gerekmejek arçalary eker ýaly ýer däl-de, peýda getirjek ekin eker ýaly ýer paýlanyp berilse, gowy bolardy. Şeýdilse, bu edilýän işlerden ýurduň ykdysadyýetine birneme ýardam bolardy.
Serdar Gulgeldiýew Aşgabatda ýaşaýan intelligensiýa wekiliniň edebi lakamy, synçy. Blogdaky pikirler awtoryň özüne degişli.


text:
Çarşenbe güni prezident G.Berdimuhamedow Aşgabatda Ukrainanyň daşary işler ministri Leonid Kožarany kabul etdi.
Bu gepleşikde taraplar Türkmenistan bilen Ukrainanyň hyzmatdaşlyklarynyň dürli ugurlary barada pikir alyşdylar.
Berdimuhamedow bilen Kožaranyň iki ýurduň hyzmatdaşlyklarynyň oňyn terzde ösýändigini nygtandyklary habar berilýär.
Leonid Kožarynyň bu saparyna Ukrainanyň prezidenti Wiktor Ýanukowiçiň Türkmenistana etjek saparyna görülýän taýýarlyklaryň çäklerinde gurnalan sapar hökmünde baha berilýär.
Türkmenistanyň resmi mediasynyň maglumatyna görä, prezident Ýanukowiç geljek aý Türkmenistana resmi sapar eder.


text:
Premýer-ministr Rejep Taýýip Erdogan Türkiýäniň Fransiýa bilen harby hyzmatdaşlygy ýatyrýandygyny aýtdy. Munuň öň ýany Ankara Fransiýadaky ilçisini konsultasiýa üçin yzyna çagyrypdy.
Erdogan bu barada şeýle diýdi:
—Fransiýadaky prezident saýlawlarynda ýeňiş gazanmak maksady bilen, şahsy matlaplaryny amala aşyrmagyň hatyrasyna yslamçylygy we türkçüligi ulanmaga synanyşyk diňe bir Fransiýanyň ykbaly üçin däl, eýsem tutuş Ýewropa, şeýle-de ählumumy ýewropa gymmatlyklary üçin, çuňňur alada döredýär.
Fransiýanyň daşary işler ministri Alen Žüppe bolsa şeýle diýdi:
—Biziň bilelikde işimiz köp. Fransiýa bilen Türkiýäniň köp derejelerde ençeme ugurlar boýunça örän dürli gatnaşyklary bar. Men Türkiýäniň ilçisini yzyna çagyranyna üns berdim. Biziň Türkiýedäki ilçimiz häzir Parižde, zähmet rugsadynda.
2001-nji ýylda Fransiýa Türkiýedäki ermenileriň gyrylmagyny genosid diýip ykrar edipdi. Şol gyrgynyň genosiddigini inkär edene uly möçberde jerime salmagy ýa-da bir ýyl türme tussaglygyny göz öňünde tutýan kanun fransuz parlamenti tarapyndan penşenbe güni kabul edildi.
Şeýle tertipde Holokosty inkär edýänlerem Fransiýada jezalandyrylýar.


text:
Düýn Eýranyň parlamenti Britaniýa bilen diplomatiki we ykdysady gatanşyklary kemeltmek baradaky kanun proýekti boýunça ses berilşik geçirdi. Bu Britaniýanyň Tährana garşy sanksiýalaryny berkleşdirmegine garşy jogap boldy.
Maglumata görä, Eýranyň parlamentiniň 290 deputatynyň 179-sy bu kanun proýektini goldapdyr, 4-si oňa garşy çykypdyr, 11-si hem ses bermekden saklanypdyr. Bu kanun proýektine görä, Eýranyň hökümeti iki hepdäniň içinde Britaniýanyň ýurtdaky ilçisini hem çykarmaly.
Britaniýanyň Daşary işler ministrligi Eýranyň parlamentiniň ses berişliginiň “gynandyryjydygyny” belläp, beýanat ýaýratdy. Şeýle-de, bu beýanatda “Eger-de Eýranyň hökümeti şu terzde hereket etmegini dowam etdirse, onda Britaniýa özüniň hyzmatdaşlary bilen maslahatlaşyp, aýgytlaýjy ädimleri ätmeli bolar” diýilýär.


text:
Düýn Amnesty International guramasy Gyrgyzystandaky ýagdaýlar barada täze hasabat ýaýratdy. Onda gyrgyz häkimiýetleriniň 2010-njy ýylyň iýunynda günorta Gyrgyzystanda bolan zorlukly çaknyşyklaryň pidalary babatda adalaty üpjün etmegiň hötdesinden gelmändikleri aýdylýar.
Bu hasabat «Bölekleýin hakykat we ala tutulan adalat 2010-njy ýylyň iýunyndan soňra» diýlip atlandyrylypdyr.
Täze hasabatda dört güne çeken gozgalaň mahalynda bolan zatlar hakyndaky hakykatyň anyklanyşy baradaky tagallalar hem derňelýär.


text:
Owganystanyň günortasyndaky Helmand welaýatynda amala aşyrylan bombaly ulag partlamasynda azyndan bäş adam öldi.
Owgan resmileriniň berýän maglumatyna görä, 8-nji oktýabrda amala aşyrylan hüjümde etrap polisiýasynyň öňki başlygy Abdulla Han (Abdullah Khan) nyşana alnypdyr.
Gürrüňi gidýän bombaly ulag Hanyň Laşkar Gah şäherindäki öýüniň golaýynda partladyldy. Bu wakada heläk bolanlaryň we ýaralananlaryň arasynda polisiýa ofiserleri we parahat ilatdan ýaşaýjylar bar.
Bu hüjümiň jogapkärçiligini henize çenli hiç bir topar öz üstüne almady, emma “Talyban” hereketi owgan howpsuzlyk güýçlerini we hökümet işgärlerini yzygiderli nyşana alýar.


text:
Ukrainanyň prezidenti Petro Poroşenko 17-nji sentýabrda Demirgazyk Amerika sapar edýär. Onuň sapar etjek birinji ýurdy Kanada bolar. Poroşenko Ottawada premýer-ministr Stefen Harper we ýurduň beýleki baş ýolbaşçylary bilen gepleşik geçirer.
Poroşenkonyň bu saparynyň öňüsyrasynda Kanada Orsýete garşy täze sanksiýalary yglan etdi we Moskwanyň Ukrainanyň gündogarynda “agressiýasyny” dowam etdirýändigini aýtdy. Kanadanyň sanksiýalary Orsýetiň dört harby ýolbaşçysyny, bir bankyny we ýarag öndüriji bäş kärhanasyny nyşana alýar.
18-nji sentýabrda Poroşenko Waşingtona sapar eder we 19-njy sentýabrda Kongressde bilelikdäki çykyşyň öňüsyrasynda Ak Tamda prezident Barak Obama bilen duşuşar.
Poroşenkonyň bu sapary Ukraianyň kanun çykaryjylarynyň Ýewropa Bileleşigi bilen has ýakyn gatnaşyklar barada ylalaşygy tassyklamagynyň yzýany geçirilýär. Şeýle-de Ukrainanyň parlamenti gozgalaňçylara, orsýetçi regionlara öz-özüni dolandyrmak boýunça wagtlaýyn statusyny we söweşlere gatnaşanlara amnistiýany kepil geçýän kanuny kabul etdi.


text:
ABŞ “Yslam döwleti” söweşiji toparyň Yrakda kürt goşunlaryna garşy muştard gazyny ulanan bolmagynyň ähtimaldygyny derňeýär. Bu, söweşiji toparyň gadagan edilen himiki ýaragyna eýe bolan bolmagyny çak etmäge esas berýän ilkini wakadyr.
“The Wall Street Journal” 13-nji iýulda ABŞ-nyň ýokary derejeli resmisine salgylanyp, söweşiji toparyň soňky hüjümlerde ulanan serişdesiniň muştard gazy bolandygy barada “ynamly maglumatyň” bardygyny habar berdi.
“YD”-nyň zäherli gazy Siriýada ele salan bolmagynyň mümkindigi, bu ýurduň hökümetiniň uly möçberli himiki ýaraglarynyň bardygyny boýun alyp, 2013-nji ýylda ondan el çekmäge razy bolandygy neşriň maglumatynda bellendi.
Kürt resmileri Peşmerga goşunlarynyň 12-nji awgustda Mahmur şäheriniň golaýynda hüjüme sezewar edilendigini aýtdylar. Germaniýanyň Goranmak ministrligi 60 çemesi kürt söweşijisiniň hüjümde dem alyş ugrundan kynçylyk çekendigini we munuň himiki ýaraglaryň ulanylmagynyň alamatydygyny belledi.
Ak Tamyň Milli howpsuzlyk boýunça geňeşi maglumatlary derňeýändigi aýtdy, emma entek tassyklamady.


text:
Türkmenistanyň Garaşsyzlygyny, özygtyýarlylygyny we hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýyny pugtalandyrmaga, ata Watanymyzyň goranmak ukybyny berkitmäge, raýatlaryň howpsuzlygyny, kanunylygy we hukuk tertibini üpjün etmek işine goşan uly şahsy goşantlaryny, köp ýyllaryň dowamynda çeken yhlasly we halal zähmetini, işjeň hem-de önjeýli döwlet işlerini nazara alyp, şeýle hem Türkmenistanyň Bitaraplygynyň 20 ýyllyk şanly baýramy mynasybetli Türkmenistanyň Prezidenti, Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy Gurbanguly Berdimuhamedow Permana gol çekdi. Resminama laýyklykda, Türkmenistanyň harby we hukuk goraýjy edaralarynyň harby gullukçylarynyň we işgärleriniň bir topary Türkmenistanyň “Garaşsyz, Baky Bitarap Türkmenistan” ýubileý medaly bilen sylaglanyldy.
Harby gullukçylar ýubileý medaly bilen sylaglandy
Eger-de siz sözlemde harp ýalňyşy gören bolsaňyz, şol sözi saýlap Ctrl+Enter basyň


text:
Şu gün Rumyniýada ýurduň ozalky diktatory Nikolae Çauşesku bilen onuň aýaly Ýelenanyň atylyp öldürilmeginiň 20 ýyllygy bellenip geçilýär.
20 ýyl mundan ozal, 1989-njy ýylyň dekabrynda ýüz beren şol ganly rewolýusiýada Rumyniýanyň şol wagtky Kommunistik režimi synypdy. Şol waka çenli Nikolae Çauşesku Rumyniýany 25 ýyllap dolandyryp gelipdi we Ýewropadaky iň bir repressiw režimlerden biriniň lideri hökmünde taryha giripdi.
Resmi statistika görä, 1989-njy ýylyň dekabr gozgalanlarynyň barşynda Rumyniýada 1 müň 100 töweregi adam öldi diýlip hasaplanylýar.
Halk gozgalaňynyň netijesinde ýurduň diktatory Nikolae Çauşesku tussag edilip, gyssagly geçirilen harby tribunalyň karary bilenem ol öz aýaly bilen bilelikde atylyp öldürilipdi.


text:
Ukrainanyň iş başyndaky içeri işler ministri gündogardaky Slowýansk şäherinde barýan anti-terror operasiýa mahalynda «iki tarapdan hem ölenler, ýaraly bolanlar bar» diýýär.
Arsen Awakow öz feýsbuk sahypasynda 13-nji aprelde orsýetçi aktiwistler bilen bolan atyşyk mahalynda Ukrainanyň howpsuzlyk güýçleriniň bir ofiseri öldürildi, ýene bäşisi bolsa ýaralandy diýdi.
Awakow orsýetçi aktiwistler tarapyndan bolan pidalaryň sanynyň anyk däldigini aýtdy.
Ol separatistlere bir müň çemesi adamyň goldaw berýändigini sözüne goşdy.
Slowýansk Orsýete tarapdar aktiwistleriň 12-nji aprelde, awtomatiki ýarag göterip, gündogar Ukrainada polisiýa stansiýasyna zabt eden şäherleriniň biri.
Kramatorsk şäherinde bolsa, nyşansyz ýuniforma geýen ýaragly adamlar howpsuzlyk güýçleri bilen atyşyp, polisiýa edarasyny eýelediler.
Wideo
Donesk şäheriniň polisiýa bölüminiň başlygy Konstantin Požidaýew, orsýetçi aktiwistleriň mejbur edendigini aýdyp, 12-nji aprelde işden çekildi.
Separatistler Doneskde bir hepde ozal eýelän esasy hökümet binalaryny elde saklamagy dowam etdirýärler.
Ukrain hökümeti, gündogar Ukrainada polisiýa edaralaryna we hökümet binalaryna edilýän hüjümleriň köpelmegi bilen, Orsýeti «agressiýada» aýyplady.
Slowýanskdäki habarçylar 13-nji aprelde irden şäheriň üstünde harby wertolýotlaryň uçup ýörendigini habar berdiler.
Awakow feýsbuk sahypasynda ýaşaýjylaryň öýleriniň içinde oturmalydygyny aýtdy. Şeýle-de ol şäherde atyşyklaryň bolandygyny aýtdy. Emma «Roýters» habar gullugynyň Slowýanskdäki habarçysy atyşyk sesini eşitmändigini aýtdy.
Wideo
Habarçylar gündogar Ukrainanyň şäherlerinde köpüsi ýüzi perdeli, nyşansyz ýuniforma geýen ýaragly adamlar tarapyndan ýokary guramaçylyk bilen taýýarlanan hüjümiň martda Krymda bolan zatlara çalym edýändigini aýdýarlar.
Orsýet 16-njy martda bolan referendumdan soň Krymy anneksiýa etdi, Ukraina we Günbatar döwletleri bolsa muny bikanun iş hökmünde ýazgardylar.
Orsýet gündogar Ukrainadaky orsýetçi aktiwistlere garşy güýç ulanmaly däldigini aýdyp, Kiýewe duýduryş berdi.
Ol aktiwistler awtonomiýa barada refrendum geçirilmegini we Orsýete goşulmak mümkinçiligini talap edýärler.
Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow 12-nji aprelde ukrain häkimiýetleri tarapyndan gündogar Ukrainada edilen islendik ýaragly hereket planlaşdyrylan dört taraply gepleşigi töwekgellige salyp biler diýip duýdurdy.
17-nji aprelde Ženewada planlaşdyrylan gepleşiklere Orsýet, Ukraina, Birleşen Ştatlar we Ýewropa Bileleşigi gatnaşmaly.
Birleşen Ştatlaryň resmisi döwlet sekretary Jon Kerri 12-nji aprelde Lawrowa telefon edip, eger gündogar Ukrainadaky ýagdaýy köşeşdirmek ugrunda hereket edip, serhetdäki goşunlaryny yzyna çekmese, Orsýetiň «goşmaça netijelerden» ejir çekjegini aýtdy diýdi.
Jo Baýden
Ak tam ABŞ-nyň wise-prezidenti Jo Baýdeniň 22-nji aprelde Ukraina barjagyny aýtdy.
Ak tamyň 12-nji apreldäki beýanatynda bu saparda hökümet ýolbaşçylary we raýat jemgyýetiniň toparlary bilen guralan duşuşyklarda Baýdeniň Birleşen Ştatlaryň «birleşen we demokratik Ukraina berk goldaw berjeginiň» nygtaljagy aýdylýar.


text:
Daşoguz welaýatynda hususy awtoulaglaryň tehniki gözegçiliginden geçirilmegine resmi gözegçiligiň güýçlenendigi, emma awtoulaglaryň tehniki gözegçiliginden geçirilendigi baradaky resminamalary parasyz alyp bolmaýandygy habar berilýär.
“Häzirki wagtda tehniki gözegçilikden geçmeli wagty öten ýeňil we hususy awtoulaglaryň eýeleriniň anyklanyp, polisiýa çagyrylmak işi geçirilýär” diýip, adynyň tutulmagyny islemedik ýerli ýaşaýjy Azatlyk Radiosyna habar berdi.
Gurat haty talap edilýär
Onuň sözüne görä, hatda ätýaçlandyryş böleklerine bölünip, satylan köne awtoulaglaryň eýelerinden hem öz ulaglaryny tehniki gözegçiliginden geçirmek talap edilýär.
Daşoguzda awtoulaglaryň tehniki talaplarynyň berjaý ediliş tertibi we bu işiň berjaý edilişine resmi gözegçilik düzgüni barada degişli edaralardan resmi maglumat alyp bolmady.
Daşoguzdaky habarçymyz Mekan Täşliýew welaýatda hususy awtoulaglaryň tehniki gözegçilikden geçirilmek işiniň berjaý edilmegine polisiýa tarapyndan berk gözegçilik edýändigini we her bir ulagyň sürüjisinden gurat hatynyň talap edilýändigini gürrüň berdi.
Daşoguz welaýatynda awtoulaglary tehniki gözegçiliginden geçirmek işiniň diňe bir ýerde amala aşyrylýandygyny ýerli ýaşaýjylar gürrüň berýärler.
Daşoguzdaky habarçymyz ozallar şeýle merkezleriň welaýatyň her bir etrabynda bolandygyny, emma soňky iki ýyl çemesi wagt bäri tehniki gözegçiligi diňe bir edaranyň amala aşyrýandygyny, onuň Daşoguz şäheriniň Gurbansoltan eje etrabyna tarap ýolda ýerleşýändigini habar berdi.
Türkmenistanda resmi düzgüne laýyklykda, hususy ulaglary tehniki gözegçilik barlagyndan ýylda bir gezek geçirilmeli.
'Paranyň möçberi ulaga bagly'
Emma Mekan Täşliýew hatda täze awtoulaglaryň tehniki taýdan düzüwdigi barada resminamany, ýagny gurat hatyny parasyz alyp bolmaýandygyny gürrüň berdi: “Para bermeseň geçenok ulaglar. Täzeje maşynlara-da bahana tapýarlar, ýazgyda, ýa-da garaşdyrýarlar, nobaty köpeldýärler. Iň pesi, maşynyň täzeje, gurat bolsa 50 manat bilen geçýär täze puldan. Paranyň möçberi maşynyň köneligine bagly. Köne maşyn bolsa 200-300 manada baryp ýetýär”.
Soňky wagtda Daşoguzda howlularda duran, käte ýöremeýän köne hususy awtoulaglaryň hem ýerli häkimiýetleriň üns merkezine düşendigini ýerli ýaşaýjylar gürrüň berýärler. Hususan-da, ýerli polisiýa bölümleriniň wekilleriniň howlularda duran awtoulaglary hasaba alýan pursatlarynyň seýrek däldigi habar berilýär.


text:
Dürli ýaşdaky mekdep okuwçylarynyň çeken suratlaryndan we ýazan düzmelerinden ybarat “Meniň Watanym Bitarap” atly owadan bezegli kitap çapdan çykdy. Üç dilde: türkmen, iňlis, rus dillerinde taýýarlanan kitapda ýurdumyzyň ýeten belent sepgitleri barada gürrüň berilýär.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow tarapyndan Bitaraplyk we parahatçylyk ýyly diýlip yglan edilen ýubileý ýylynyň bütin dowamynda ýurduň umumybilim berýän orta mekdepleriň, çeperçilik hem sungat mekdepleriniň okuwçylary “Bitaraplyk çagalaryň gözi bilen” atly döredijilik bäsleşigine gatnaşdylar. Bäsleşigi Türkmenistanyň Bilim we Medeniýet ministrlikleri guradylar.
Çagalar öz işlerinde okamak we zähmet çekmek üçin ajaýyp şertler döredilen ýurtdaky bagtyýar durmuş, halklaryň dostlugy, türkmenistanlylaryň myhmansöýerligi barada ýürek buýsançlaryny beýan etdiler.
Türkmen döwlet neşirýat gullugy tarapyndan neşir edilen kitapda, umuman, Garaşsyz hem Bitarap Türkmenistan barada gürrüň berilýär. Oglan-gyzlaryň her biri öz işlerinde öz dogduk depesine — önüp-ösen obasyna şäherçesine, şäherine aýratyn ähmiýet berýär. Her bir setirde, her bir suratda mähriban öý-ojaga we topraga söýgi, eziz Watana çäksiz buýsanç duýulýar.


text:
Bir bölejik ýer uly dünýäden bölünip otyr. Ol dürli döwürlerde elden-ele geçip gelipdir. Çeşmeleriň aýtmagyna görä, bu ýeriň üstündäki göreş üznüksiz dowam edipdir.
Kiçi dag
Taryh dowamynda onuň dürlüçe atlandyrylyşy bolupdyr. Soňky bir müň üç ýylda ol Gibraltar adyny göterýär.
Gibraltar diýlende, ony görmedikler bogaz diýip düşünýärler. Baryp görenler munuň dagyň adydygyny bilýärler. Akademik Soltanşa Atanyýazowyň ýer atlary baradaky sözlüginde, Gibraltar barada şeýle diýlipdir. «Bu at araplaryň Jebel-el-Tarik (Tarikiň dahy) sözleriniň üýtgän görnüşidir.»
Ýeri gelende, bizde-de Jebel adynyň bardygyny ýatlamak gerek. Uly Balkanyň bir bölegine Jebelata, soňy bilen diňe Jebel diýlipdir. Alym S. Atanyýazow ol adyň hem arapça dag sözünden emele gelendigini aýdýar. Uly Balkanyň bir böleginiň ady soňlugy bilen ol ýerdäki obaçylyga hem demir ýol duralgasyna-da geçipdir.
Gibraltar babatynda-da ýagdaý şeýle bolupdyr. Älemiň örän uly iki gury ýer böleginiň arasyny kesip duran bogazyň depesinde ýerleşýän ol dagy 711-nji ýylda arap serkerdesi Tarik ibn Ziýad eýeläpdir. Şondan soňra bu dag onuň ady bilen tanalýar. Soňra ol at şol ýere bilen bogaza-da berlipdir.
Täsin bogaza abanyp duran belentlik hiç bir daga meňzemän, hiç bir daga goşulman, aýratyn otyr.
Onuň üstünde mydama bulut bar. Dagy örtüp duran jeňňelde bolsa maýmynlar ýaşaýar.
Bogaz
Kiçijik bir bölek dagyň güneşinde ýyly suwly Ýerorta deňzi ýaýylyp ýatyr. Dagyň ykyşynda Atlantik ummany güwleýär. Aralykda iki uly suwy birleşdirýän bogaz çyrpynýar.
Bogazyň her ýüzünde Ýeriň bir ägirt bölegi beýleki bölegine bakyp dur.
Alymlaryň aýtmagyna görä, bogazda iki gatly suw bolup, güýçli akym iki ýana hereket edýärmiş. Aşakdan sowuk suw Ýerorta deňzine akýan bolsa, ýokardan ýyly suw okeana guýulýarmyş.
Ýollar
Bu ýere ýetmek üçin üç usul, ýagny üç ýol bar. Iň soňky – üçünji ýol, elbetde, howadan inýär. Ikinji ýol deňizden hem okeandan barýar. Birinji ýol gury ýeriň üstünden bolup, ol Ispaniýanyň içinden geçip gaýdýar.
Bu topraga ulagly ýa-da pyýada barmak mümkin. Ýöne aşa kyn. Onuň üçin birnäçe barlagdan geçmeli. Ýöne ol ýol geçeniňe hem göreniňe degýär.
Bir bölejik kiçijik ýer göze şeýle ýakymly. Bu, megerem, Ýaradanyň Adamzada bagyş eden örän täsin hem gymmatly peşgeşi bolsa gerek. Şonuň üçin bu ýer mydama adamly, aşa gelim-gidimli.
Kiçijik ýeriň myhmany ummasyz köp. Göwnüňe bolmasa, her günde daşardan gelýänler, bu ýerde ýaşaýanlarça bardyr.
Şahyryň sözi
Bu topragy synlanyňda, Magtymgulynyň bir bent goşgusy ýadyňa düşýär:
Üç essesi däli derýa,
Bir esse ýerde müň gowga,
Kim biler ki köne dünýä,
Ýa, Reb, niçe ýaşyndadyr.
Akyldar muny tutuş ýer ýüzüni nazarda tutup aýdypdyr diýýärler. Belki, şeýledir. Üç bölegi suw bolan älemiň bir bölek gury ýerinde, müň gowga barýandygyny Magtymguludan başga kim aýdyp biler.
Eger Gibraltara aýak bassaňyz, bu setirleriň hut şu ýere degişlidigine-de göz ýetirersiňiz.
Hudaýberdi Hally, ýazyjy.
Bu ýerde aýdylanlar awtoryň pikiri.


text:
DURKY TÄZELENEN GRAND TÜRKMEN MYHMANLARY ÇAGYRÝAR
Paýtagtymyzyň bäş ýyldyzly Grand Türkmen myhmanhanasy düýbünden täze keşbe girdi. Onuň durky täzelenenden soň bu ýerde myhmanlar üçin amatlylygyň we oňaýlyklaryň derejesi ýokarlandy. Şonuň bilen birlikde ýokary derejeli we zerur bolan hyzmatlaryň edilmegi myhmanhananyň esasy aýratynlygy bolup durýar.
Myhmanhananyň ähli artykmaçlyklaryndan başga-da, onuň 1995-nji ýylda açylan pursatyndan bäri şäheriň merkezinde ýerleşmegi bu ýere gelýän jahankeşdeleriň akymyny artdyrýar. Türkmen medeniýeti, taryhy we şäheriň aýratynlyklary bilen gyzyklanýan adamlar üçin tanyşlyk gezelenjini Görogly köçesiniň ugrunda ýerleşýän myhmanhananyň töwereginden başlamak boýlar. Bu ýerde türkmen paýtagtynyň gözellikleriniň ençemesi—Şekillendiriş sungaty muzeýi, Magtymguly adyndaky sazly drama teatry, “Watan” kinokonsert merkezi, “Gülüstan” söwda merkezi we beýlekiler ýerleşendir.
Ýurdumyz boýunça has uzak, giňişleýin we gyzykly gezelençler barada aýdylanda bolsa, şunuň ýaly syýahatlar Grand Türkmen myhmanhanasynyň syýahatçylyk bölüminiň hyzmatlaryna girýär we isleg bildirýänler üçin yzygiderli guralýar. Daşary ýurtly we ýerli jahankeşdeler myhmanhananyň hyzmatynyň bu görnüşinden peýdalanyp, onuň kömegi bilen özlerinde ýatdan çykmajak täsirleri we duýgulary galdyrýarlar. Türkmenistanyň goraghanalary we taryhy ýadygärlikleri, türkmen halkynyň durmuşy, medeniýeti, däp-dessurlary bilen ýakyndan tanyşýarlar. Şonuň ýaly syýahatlar olara gatnaşyjylary türkmen topragynyň täsin baýlyklary we gözellikleri bilen haýran galdyrýar.
Diňe şu ýylyň başyndan bäri biz ýarym müňden gowrak adam üçin paýtagtymyz hem-de ýurdumyzyň welaýatlary boýunça gezelençleri guradyk. Biziň, şeýle hem şäheriň beýleki myhmanhanalarynyň şonuň ýaly syýahatlara sargytlary yzygiderli artýar—diýip Grand Türkmen myhmanhanasynyň syýahatçylyk bölüminiň wekili kanagatlanmak bilen gürrüň berdi.
Daşary ýurtly myhmanlary kabul etmek we türkmenistanlylary daşary ýurtlara ibermek, hususan-da, çakylyklary, wizalary, uçar peteklerini resmileşdirmek, myhmanhanalarda ýerleşdirmek we beýlekiler myhmanhananyň syýahatçylyk bölüminiň hyzmatlaryna girýär.
Şeýlelikde, durky täzelenen Grand Türkmen myhmanhanasy şu ýyllaryň içinde jahankeşdeleriň yzygiderli gelýän myhmanhanasyna öwrüldi. Köp dürli syýahatçylyk mümkinçilikleri bilen birlikde, myhmanhananyň 6 gatly binasynda ähli amatlyklary bolan giň we oňaýly otaglaryň 4 görnüşi—1 orunlyk, 2 orunlyk, ýarym lýuks, lýuks görnüşleri myhmanlaryň hyzmatynda. Bu ýerde jemi 111 otag, şeýle hem tomusky açyk howuz, “Ýüpek ýoly” restorany, garbanyşhana, disko-bar, karaoke—bar, gözellik salony, fitnes-klub, owkalaýyş otagy, sauna, lukmançylyk bölümi ýerleşýär.
Işewürlik syýahatçylygynyň wekilleri üçin myhmanhanada maslahatlary we medeni-gumanitar häsiýetli beýleki çäreleri geçirmek üçin 20,40 we 70 orunlyk maslahatlar zallarynyň üçüsi bar.
Şýelelikde, Grand Türkmen myhmanhanasy öz myhmanlaryny mähirli kabul etmäge hemişe taýýar bolup, ol syýahatçylyk ulgamyna ýöriteleşdirilen daşary ýurt kompaniýalary we agentlikleri bilen yzygiderli we işjeň hyzmatdaşlyk saklaýar hem-de ýurdumyzda onuň mümkinçiliklerini artdyrýar.


text:
Taýsyz Kolizeý! Beýik Kolizeý!
Ol bu dünýäniň mysalynda döredilen bolsa gerek. Ony döreden ussa älemiň şekilini ýeriň üstünde emele getiripdir. Onuň başyň belentde, hol bulutlaryň deňinde, düýbi bolsa aşakda, gaty çuňda. Tomaşaçylar – adamlar ol ýerde oturyp, ortada barýan gazaply göreşe tomaşa edýärler. Ortada – adamlaryň gözüniň alnynda, barlyşyksyz hem ýowuz göreş geçýär.
Janyňy orta goýmak
Kolizeýiň her daşy üçin, azyndan bir guluň ömri köýen bolsa gerek. Indi ol daşlary sanamagyň mümkin bolmaýşy ýaly, pidalary-da ýatlamak kyn. Ýöne olar jebir çekip, adamzat akylyny haýran galdyrýan ymarat gurupdyrlar.
Beýleki bir topar gullar bu ýerde janyny orta goýup göreşe çykypdyrlar. “Janyňy orta goýmak” diýen düşünje, megerem, şu meýdançadan dörändir. Sebäbi göreşe çykanlar baýrak hökmünde özlerindäki iň gymmatly hem eziz zady – şirin jany orta goýupdyrlar. Ýeňiji şirin janyny gazanýar. Dünýäde ondan beýik nähili sylag bolup biler! Ýeňleniň ýitgisi agyr, ol elli müň tomaşaçynyň gözüniň alnynda, janyndan aýrylýar. Pälwanlyk kanuny şeýle bolupdyr; ýeňiji köp gezek, tä ýeňilýänçä göreşe çykýar hem ýeňip bilýär, ýeňlen batyr bir gezek ýeňilýär. Göreşiň bir maksady bolupdyr – diňe ýeňmeli. Hiç bir ýaryşda beýle gymmatbaha baýrak orta goýulmandyr.
Ýeňiş
Bu ýerde adam adam bilen; adam ýolbars bilen; adam gaplaň bilen göreşipdir. Şeýdip, Ölmezligi – diri galmagy gazanypdyrlar.
Wagt geçip, ol pälwanlardan hiç bir at ýa derek galmandyr. Bir bölegi ýumrulan Kolizeý bolsa şindizem asmanyň mähnet guýusyna meňzäp, howalanyp otyr. Ol şöhrat eýesi. Tebigy güýç ol şöhraty ýok ederden ejiz.
Beýik Kolizeý! Sen bu garry dünýäniň nusgasy bolaýma? Ençeme beýik hem ukyply ynsanlar geçip gitdiler, ölümden gorkmadyk batyrlar geçdiler, kuwwatly döwletler ýok boldy, zamana ençeme gezek özgerdi, sen bolsaň entegem şol belentligiňde. Belki, taryhda geçenlere şaýat bolmagyň üçin, bu dünýä seni aýap saklaýandyr.
Seniň belent başyňa seretseň, süýşýän bulutlar bilen birlikde, hyýalyň geçmişe gidýär. Seniň düýbüňe seredeniňde, alnymyzdaky garaňkylyk ýada düşýär. Bu eýsem hyýalmy ýa-da hakykat?!
Töwerek-daşda adamlar beýik hakykaty synlaýarlar.
Hudaýberdi Hally, ýazyjy.
Bu aýdylanlar awtoryň şahsy pikiri.


text:
MTS-Türkmenistandan rouming bilen
dünýäniň 154 ýurdunda!
Hormatly müşderiler, biz Size öz hyzmatlarymyzy diňe bir Türkmenistanyň çäklerinde däl-de, eýsem bütin dünýäde hödürlemeklige taýýar. “Halkara Rouming” Size ELMYDAMA ARAGATNAŞYKDA BOLMAKLYGA kömek eder!
Roumingde bolnanda müşderi özüniň telefon belgisini saklap galýar, onuň belgisine jaň edenlerinde, oňa jaň edýänler onuň nirededigini bilmän bilerler, çagyryşyň marşrutlaşdyrylmagy awtomatiki usulda ýerine ýetirilýär.
Rouming zolagynda bolnanda nyrh kesmek, rouming nyrhnamalaryna laýyklykda ýerine ýetirilýär. Siz rouming boýunça nyrhnamalar bilen satuw we hyzmat ediş Ofislerinde tanyşyp bilersiňiz. Biz Size barylmagy çaklanylýan ýurtda laýyk gelýän operator saýlamaklyga we hyzmatlardan peýdalanmaklygyň düzgünleri bilen tanyşmaklyga kömek ederis.
Russiýa Federasiýasynyň, Ukrainanyň, Belarussiýanyň, Özbekistanyň we Ermenistanyň çäklerinde aragatnaşyk hyzmatlaryny hödürleýän MTS kompaniýalarynyň topary Sizi özüniň ýeňillikli şertleri we hyzmat etmekligiň ýokary huili bilen begendirer.


text:
Türkmenistan, Azerbaýjan we Ýewropa Bileleşigi täze gazgeçirijini gurmak boýunça ylalaşdylar. Bu barada “Interfaks Azerbaýjan” gullugy habar berýär.
Azerbaýjanyň senagat we energetika ministri Natik Alyýewiň aýtmagyna görä, Baku bilen Aşgabat iki ýurdy birleşdirjek gazgeçirijini gurmak baradaky ylalaşygy taýýarmak boýunça ylalaşypdyrlar.
Iki dokumentden ybarat ylalaşygyň taýýarlanmagyna ÝB-niň ekspertleri, Azerbaýjanda iş alyp barýan daşary ýurt kompaniýalarynyň we azeri SOCAR kompaniýasynyň wekilleri hem gatnaşarlar.
Ministriň žurnalistlere aýtmagyna göra, dokumentleriň biri “Günorta koridor” gaz proýekti boýunça Türkmenistanyň, Azerbaýjanyň we ÝB-niň pozisiýasyny beýan edýän syýasy deklarasiýa bolar.
Ikinji dokumentde täze gazgeçirijiniň gurluşygy we onuň işläp başlamagy boýunça Türkmenistanyň we Azerbaýjanyň borçlary görkeziler.
Azeri ministriniň aýtmagyna göra, bular barada ýakynda Germaniýanyň Frankfurt şäherinde geçirilen duşuşykda ylalaşylypdyr.
Şol duşuşyga ÝB-niň energiýa boýunça komissary Günter Öttinger we türkmen resmileri hem gatnaşdylar diýlip, habar berilýär.
Hazaryň tebigy gazyny Ýewropa akdyrmagy göz öňünde tutýan “Nabukko” proýekti hem “Günorta koridor” proýektiniň bir bölegi bolup durýar.


text:
21-nji noýabrda BMG-niň Baş assambleýasynyň ykdysady, sosial hem medeni hukuklar boýunça Komitetinde Türkmenistan bilen bagly maslahat geçirildi. Bu barada BMG-niň radiosy habar berdi. Maglumata görä, türkmen tarapy Komitet üçin degişli hasabaty 10 ýyl gijikdirip beripdir.
Komitetiň agzalarynyň aýtmaklaryna görä, türkmen resmileriniň beren hasabatlarynda ýurtdaky ýagdaýa düşünmäge ýardam berip biljek statistiki maglumatlar görkezilmändir.
Bu maslahatyň dowamynda ekspertler Türkmenistanyň sud sistemasynyň garaşsyz däldigine, ýurduň prezidentiniň sud organlarynyň wezipesini öz üstüne alyp bilýändigine alada bildiripdirler.
Şeýle hem ýurtda giňden ýaýran korrupsiýa baradaky maglumatlaryň alada döredýändigi aýdylýar.
BMG-niň Baş assambleýasynyň 3-nji komitetiniň agzalary Türkmenistanda suw üpjünçiligi hem sanitariýa, WIÇ hem beýleki infeksiýalaryň ýaýramagy baradaky maglumatlaryň hasabatda ýokdugyna ünsi çekdiler.
Ykdysady, sosial hem medeni hukuklar baradaky halkara pakty BMG-niň Baş assambleýasy tarapyndan 1966-njy ýylyň 16-jy dekabrynda kabul edilipdi. Türkmenistan bu pakta 1997-nji ýylyň 1-nji maýynda goşuldy.


text:
Balkanabadyň Abatlaýyş gurluşyk müdirliginde (AGM), 1-nji sentýabrdan başlap, iş orunlarynyň 75-si ýapylar. Şeýle-de Balkanyň merkezi şäherindäki bu edaranyň ussalarynyň iş sagady 50% azaldylyp, olar gündelik sekiz sagadyň ýerine indi dört sagat işlemeli bolarlar.
Gürrüňi gidýän soňky özgerişler barada Abatlaýyş gurluşyk müdirliginde ýörite ýygnagyň geçirilip, bu barada özlerine duýdurylandygyny bu edaranyň işgärleriniň biri Azatlyk Radiosyna gürrüň berdi.
Bu edaranyň öz adynyň efirde tutulmazlygyny haýyş eden ussasy, 1-nji sentýabrdan başlap, edaradaky ussalaryň iki smenada, ýagny ertirden-günortana we soňra-da günortandan-ikindine çenli işläp başlajakdyklaryny hem habar berdi.
Aýlyk
Bu özgerişleriň netijesinde iş sagady azaldylan işgärleriň aýlyk haky hem iki esse azaldylar.
“Elbetde, bu maşgalamyza ýaramaz täsir eder. Garaz, biz indi iş ornumyzy ýitirmesek razy bolduk” diýip, Azatlyk Radiosy bilen habarlaşan Abatlaýyş gurluşyk müdirliginiň ussasy gürrüň berýär.
Gepiň gerdişine görä bellesek, Azatlyk Radiosynyň çeşmesi edaranyň ýolbaşçylarynyň gündelik iş sagatlarynyň welin, üýtgewsiz galandygyny aýdýar.
Şol bir wagtda, edarada ozaldan bäri zähmet çekip gelýän, pensiýa ýaşyna ýeten işgärleri hem eýeleýän wezipesinden boşatmak boýunça işleriň alnyp barylýandygy habar berilýär.
“Pensiýa ýaşyna ýetenleri ýekän-ýekän çagyryp ‘öz islegim boýunça işden gidýärin’ diýen arza gol çekdirýärler. ‘Iş ornuňyz ýapyldy; ýa arzaňyzy ýazyň, ýa-da işiňizden boş’ diýip duýdurýarlar” diýip, Azatlyk Radiosynyň çeşmesi Abatlaýyş gurluşyk müdirliginde bolup geçen wakalar barada gürrüň berdi.
Nebit-gaz pudagy
Balkanabadyň Abatlaýyş gurluşyk müdirligindäki iş orunlarynyň we iş sagatlarynyň kemeldilmegi baradaky maglumatlar, umuman, ýurduň “Türkmengaz” we “Türkmennebit” döwlet konsernleriniň käbir işgärleriniň öz aýlyk haklaryny wagtynda alyp bilmeýändigi baradaky habarlaryň çykan döwrüne gabat geldi.
Türkmenistanyň nebit-gaz pudagynyň Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolan işgärleri mundan öň öz zähmet haklarynyň ençeme aýlap gijikdirilýändigi barada gürrüň beripdiler.
Azatlyk Radiosynyň bu baradaky habarlarynyň yzy bilen “Türkmennebit” döwlet konsernine degişli Balkanabatdaky edaralaryň ençemesinde “wagyz-nesihat we halkyň hal-ýagdaýyny öwrenmek” şygary astynda ýygnaklar geçirilip, olaryň dowamynda bu konserniň işgärlerine aýlyk haklarynyň gijikdirilýändigi barada “gep-gürrüň ýaýratmazlyk” tabşyrylypdyr.
Nebitiň dünýä bazaryndaky bahasy
Şol bir wagtda, Türkmenistanyň nebit-gaz pudagynyň ýagdaýyny içginden yzarlaýan bilermenler iş ştatlarynyň azaldylmagyny nebitiň we gazyň halkara bazarlaryndaky nyrhlarynyň düşmegi bilen baglanyşdyrýarlar.
“Türkmenistanyň nebit-gaz pudagynyň işçiler ştaty gaty çişirilen. Nebitiň barreliniň bahasy ýokary bolan mahaly, olary saklap bolýardy. Emma, energiýa serişdeleriniň bahalarynyň gaçmagy bilen, Türkmenistanyň bu pudaklaryň işgärlerini boşatmakdan başga alajynyň ýokdugyna meňzeýär” diýip, energiýa eskperti Azatlyk Radiosyna gürrüň berdi.
Bu aralykda, türkmenistanly işgärleriň aýlyk haklaryny wagtynda alyp bilmeýändigi baradaky barha köpelýän maglumatlar bilen birlikde türkmen hökümeti halkdan bäş ýyllyk karz almak baradaky mümkinçiliklere garaýar. Geçen ýylyň aýagynda Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow “Türkmenistanyň döwlet gazna obligasiýalaryny goýbermek, ýerlemek we üzlüşmek baradaky” ýörite karara gol çekipdi.
Emma Berdimuhamedowyň agzalýan kararynda türkmen döwletiniň gaznasynda emele gelen ýagdaý, ilatyň aýlyk hakyndan tutuljak pullaryň möçberi barada anyk maglumat berilmedi.


text:
Hytaýyň paýtagty Pekinde geçýän Milli Halk Gurultaýynda ýekşenbe güni ýurduň ministrlikleriniň we beýleki býurokratik hökümet edaralarynyň kadrlaryny azaltmak hem-de olarda işi täzeçe gurnamak boýunça täze planlar yglan edildi.
Bu gurultaýda korrupsiýa bilen baglanyşykly tankyt edilip gelinýän Demirýol ministrliginiň işini ýatyryp, onuň jogapkärçiliklerini hökümetiň käbir beýleki edaralaryna geçirmeklik karar edildi.
Maşgalany planlaşdyryş komiteti hem bu gurultaýda Saglyk ministrliginiň düzümine geçirildi.
Hytaýdaky azyk harytlary we dermanlar bilen baglanyşykly ýüze çykan köpsanly dawaly wakalaryň netijesinde gurultaýda bu pudaklara edilýän gözegçilikleri güýçlendirmek barada-da anyk kararlar kabul edildi.
17-nji martda tamamlanmaly bu Milli Halk Gurultaýynyň dowamynda Hytaýyň täze döwlet liderleri, şol sanda Ksi Ýinpin hem prezidentlik wezipesine resmi ýagdaýda tassyklanar diýlip garaşylýar.


text:
Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin Moskwa bilen Waşingtonyň arasyndaky gatnaşyklar halkara durnuklylygyny üpjün etmegiň bir guraly bolup durýar diýdi.
Putin ABŞ-nyň prezidenti Barak Obama 4-nji iýul, Amerikan garaşsyzlyk güni mynasybetli iberen gutlagynda «iki ýurduň arasyndaky tapawutlara garamazdan, ABŞ – Orsýet gatnaşyklary dünýäde durnuklylygy we howpsuzlygy üpjün etmekde esasy faktor bolup durýar» diýdi.
Emma ol bu iki ýurduň deňlik we bir-biregiň bähbitlerine hormat esasynda dialog gurmalydygyny belledi.
Orsýet Krym ýarymadasyny anneksiýa edeli we 2014-nji ýylda Ukrainada harby konflikt başlanyp, Günbataryň Moskwa garşy sanksiýa girizmegine getireli bäri Waşington babatda dyzmaç sözleri ulanýardy.
Putiniň Howpsuzlyk geňeşiniň başlygy Nikolaý Patruşew geçen aý Birleşen Ştatlar Orsýeti ýykmakçy bolýar diýipdi.


text:
Türkmenistan 19-njy iýulda Galla baýramyny belleýär.
Bu baýram, 1998-nji ýyldan bäri, iýulyň üçünji ýekşenbesinde, paýtagtyň Oba hojalyk toplumynda gallaçylykda gazanylan üstünliklere bagyşlanan ylmy-praktiki konferensiýanyň geçirilmegi bilen bellenilýär.
Türkmen mediasy bu foruma ýurduň öňdebaryjy oba hojalyk işgärleriniň, alymlaryň, jemgyýetçilik guramalarynyň, habar serişdeleriniň wekilleriniň, ÝOJ-laryň mugallymlarynyň we studentleriň gatnaşandygyny habar berýär.
Türkmen gallaçylary şu ýyl, amatsyz howa şertlerine garamazdan, 1 million 400 müň tonnadan gowrak ak bugdaý hasylyny ýygnady diýip, habarda aýdylýar. Plan boýunça, 1 million 600 müň tonna bugdaý alynmalydy.
Galla baýramy giňden tutulan aýdym-saz dabaralaryna beslendi.


text:
20-nji iýunda Awstriýanyň Kraz şäherinde mähelleli söwda köçesinde adamlaryň üstünden maşyn süren sürüji 3 adamy öldürip, 34 adamy ýaralady.
Sürüjiniň 26 ýaşyndaky Awstriýa raýatydygy, aslynyň Bosniýadandygy aýdylýar. Polisiýa onuň şol ýerde tussag edilendigini aýtdy.
Şaýatlaryň käbiriniň aýtmagyna görä, mähellä gelip uranda, ol maşyny sagatda 100 km çemesi tizlikde sürüp gelýän eken.
Ölenleriň arasynda kiçijik bir oglanyň hem bardygy aýdylýar.
Resmiler ol adamyň şahsy problemalaryndan ejir çekendigini we bu hadysanyň terrorçylyk motiwiniň ýokdugyny aýtdylar.