text:
Çarşenbe güni Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Türkiýäniň Palatalar we biržalar bileleşiginiň başlygy Rifat Hisarjyklyogluny kabul etdi. Hisarjyklyogly türk hökümetiniň Türkmenistan bilen özara gatnaşyklaryny ösdürmegine uly gyzyklanma bildirýändigini aýtdy diýip, resmi metbugatda habar berilýär.
Mundan öňki ýyllarda Türkiýäniň käbir şirketleri Türkmenistanda eden işleri üçin haklaryny alyp bilmeýändiklerini öňe sürüp, türkmen hökümetini halkara arbitraž suduna beripdiler. Azatlyk Radiosyndan Merdan Saryýew bu saparlar bilen dawalaryň arasyndaky sebäpler boýunça Ankaranyň Gazy uniwersitetiniň professory, Merkezi Aziýa boýunça bilermen Mehmet Seýfuddin Erol bilen söhbetdeş boldy.
Azatlyk Radiosy: Bilşimize görä, Türkiýäniň käbir şirketleri bilen türkmen hökümetiniň arasynda dawa bar. Bu öňräkden bäri dowam edip gelýär. Şu aralykda Türkiýäniň ýokary derejeli ykdysady resmileri Aşgabada sapar edýär. Siz bu barada nämeler aýdyp bilersiňiz?
Mehmet Seýfuddin Erol
Mehmet Seýfuddin Erol:
Bu ýerde ilki bilen bir zady hökman nygtap geçmeli, ýagny Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Türkmenistan-Türkiýe özara gatnaşyklarynyň strategiki derejede alnyp barylýandygyny aýtdy. Häzir Türkmenistan-Türkiýe gatnaşyklarynyň uly perspektiwalarynyň bardygyny aýtmak bolar.
Ýöne, hawa, iki ýurduň gatnaşyklarynda wagtal-wagtal düşünişmezlikler bolýar. Mysal üçin, siziň hem aýdyşyňyz ýaly, geçen ýyl käbir türk biznesmenleriniň türkmen hökümeti bilen arada käbir düşünişmezlikleri ýüze çykdy. Aslynda şeýleräk ýagdaýlar diňe bir Türkmenistanda däl, regionyň beýleki döwletlerinde hem ýüze çykýar.
Ýöne, umuman alnanda, iki ýurduň özara bähbitli ykdysady gatnaşyklary birinji orunda durýar. Jenap Hisarjyklyoglunyň hem Türkmenistana sapar edip, muny has-da aýdyňlaşdyrmagy maksat edinýän bolmagy mümkin. Meniň pikirimçe, bar bolan düşünişmezlikleri özara dawalaşman çözmek boýunça gepleşikleriň geçirilmegi ähtimal.
Azatlyk Radiosy: Siz “düşünişmezlikler” diýýäňiz, ýöne bir tarapdan, türk firmalary “biz pullarymyzy alyp bilemzok” diýýän bolsa, beýleki bir tarapdan, türkmen resmileri, has dogrusy prezidentiň özi, türk şirketlerine pullaryň tölenendigini aýdýar. Siziň pikiriňizçe, taraplaryň haýsysynyňky dogry?
Mehmet Seýfuddin Erol:
Dogry zady dogry aýtmaly. Men Türkmenistanda uzak ýyllar ýaşadym. Türkmenistanda iş alyp barýan islendik daşary ýurtly firma, esasan hem türk şirketleriniň ählisi pul-girdeji gazanýar. Şeýlelikde, Türkmenistandaky daşary ýurt firmalarynyň köpüsi diýseň ulaldy we baýady. Eger-de türkmen hökümetiniň bir ýaman päli bolan bolsady, ol muňa başdan ýol bermezdi.
Häzir dünýä derejesinde iş alyp barýan türk firmalary, mysal üçin, “Çalyk” kompaniýasy özleriniň esas binýadyny Türkmenistanda gurdular. Biz bulary görüp durus ahyryn. Firmalaryň özleri-de muny inkär edip baranok. Şeýlelikde Türkmenistanda ähli mal-mülkünden mahrum boldy diýilýän türk firmasy ýok diýip çaklaýaryn.
Beýleki bir tarapdan, Türkmenistan geçiş döwründe bolan wagty, käbir firmalar, bärde diňe bir türk firmalary däl, beýleki şirketler hem aradaky boşluklardan peýdalanyp, hyýanat edýärler. Wagtyň geçmegi bilen hem edilen oýunlar aýan bolýar. Mundan soň, türkmen hökümeti hem ara goşulýar. Bular ýaly çäreleriň görülmegi ýa-da şeýleräk kararlaryň kabul edilmegi, islendik döwlet bolsa bolsun, adaty bir zatdyr.
Häzir Türkmenistanda hiç hili kynçylyklara duçar bolman uzak wagtdan bäri iş alyp barýan köp sanly türk firmalary-da bar ahyryn. Berdimuhamedowyň türk firmalaryna garşy gyýa göz bilen garaýar diýilmegi ýalňyş bolarmyka diýýän. Meniň pikirimçe, bu Türkmenistanda iş alyp baran mahaly şirketleriň eden işleriniň kanunylygy ýa-da kanuny däldigi bilen bagly bolmaly. Eger-de türk firmalaryna oňaýsyz garalýan bolsady, onda olaryň ählisi Türkmenistandan çykardy. Bilşimize görä, häzir Türkmenistanda ençeme türk firmalary gymmat bahaly iri proýektleri amala aşyrýar.
Netijede Hisarjyklyoglunyň Türkmenistana sapary hem bar bolan meseleleriň oňaýly çözülmegine uly ýardam bolar diýip pikir edýärin.


c: text/html

text:
Bu bir gije jaýyň üçegindäki şiferleriň gaçmasyndan başlandy. Dmitriý Abžanyň jaýy birnäçe günde ýuwaşjadan bagryny ýere berdi. Bu iş Soçide 7-nji fewralda başlanmaly Gyşky Olimpiada taýýarlyklaryň çäginde, ýük maşynlarynyň olaryň ýaşaýan köçesiniň ýokarsyna bikanun hapa-hupa dökmesinden dörän toprak süýşmesi bilen bagly.
Sud Abžana kompensasiýa, öwez puluny tölemeli etdi, emma bu karar ýerine ýetirilmedi. Netijede, ol öz gol doly maşgalasy bilen ýarym haraba, käte çaýkanyp duran jaýda mydar etmeli boldy.
Ýigrimi ýedi ýaşyndaky Abžan öz düşen ýagdaýyna gülüp, munuň kosmos giňişliginde ýaşan ýalydygyny, öz şikaýatlarynyň häkimiýetler tarapyndan jogapsyz galdyrlandygyny aýdýar: “Ol ýerden hiç bir gymyldy-hereket bolmady. Biz näme etjegimizi, kime ýüz tutjagymyzy we mundan eýläk näme edip biljegimizi bilmeýäris. Çagalarymyz ulalyp barýar, bir zatlaryň bolmagy gerek. Emma biz, şu ýerde doglan we önüp-ösen adamlar, hakykatda öý-öwzarsyz galdyk.”
Toprak süýşmesi netijesinde dörän ýagdaý
Soçiniň Olimpia şäherçesiniň ýollarynyň ters tarapyna hoş geldiňiz. Bu Oýunlara taýýarlyk 51 milliard amerikan dollaryna barabar bolup, rekord derejä çykdy. Emma lowurdap duran stadionlaryň, lyžaçylar üçin asma liftleriň gurulmagyndan başga, Soçiniň döwrebaplaşdyrylmagy soňky ýyllarda Abžan ýaly ýüzlerçe ýaşaýjynyň durmuş-ýaşaýyşyny sözüň doly manysynda agdar-düňder etdi.
Soçiniň utujylary bilen utulanlarynyň arasyndaky aýylganç tapawut hususan-da deňiz kenary bilen Krasnaýa Polýana lyža kurortyny birikdirýän ýoluň ýakasyndan gowy görünýär. Bu Olimpiýa çäreleriniň köpüsiniň geçjek ýeri.
Elli kilometre uzaýan awtomobil we demir ýoluny gurmak 8 milliard amerikan dollaryna düşdi. "Esquire" žurnalynyň rus dilindäki neşiri bu baha, şunça pula ol ýoly gymmatbaha “Louis Vuitton» el sumkalary, işbil we foe gra bilen düşäp boljagyny ýazdy.
Toprak süýmesinden soňra Abžanyň öýüniň zemininde dörän jaýryklar
Oýunlara taýýarlyk görlüp başlanan güni Akştyr obasynyň iki kilometrligindäki ýoldan goýy ak tozan asmana galmaga başlady. Guýular gurady. Ol ýerde gaz ýok. Ýaşaýjylar öz ösdürip ýetişdiren hurmalaryny satyp bilmeýärler, sebäbi olar ak sement tozanynyň astynda, çalaryp bişýär.
Mundanam beteri, Krasnaýa Polýana barýan ýol Akştyry Soçiniň günortasyndaky Adler etrabyna barýan jemgyýetçilik transport ýolundan hem kesdi. Häkimiýetler täze gurlan uly ýola baglaýan aralyk ýoly, ýerli ilatyň aýtmagyna görä, wada beren hem bolsalar, asla gurmadylar.
Abžar ýük maşynlaryň bikanun hapa-hupa dökýän ýerini görkezýär.
Bu 65 ýaşyndaky Wiktor Kolenin ýaly pensionerler üçin uly alada, ol 1986-njy ýylda bolan Çernobyl ýadro betbagtçylygyndan soň, öz işi zerarly maýyp bolan adam. Ol hassahana barmagy, gurluşykdan göterilýän tot-tozandan öýkenini goramagy uly gaýgy edýär.
53 ýaşyndaky Ýelena Runowiç bolsa, gurluşyk gidýän ýerleriň içinden we uly ýollaryň üstünden geçip, agtygyny mekdebe gatnatmak üçin işläp ýören işini taşlamaly bolupdyr.
Soçiniň kartasy
Kolenin, Runowiç we beýlekiler golaýda Akştyr obasynda, uly ýoluň gyrasynda ýerleşýän köne guýynyň ýanyna üýşüp, Azatlyk we Azat Ýewropa radiosyna özleriniň Olimpiýa oýunlary bilen bagly taýýarlyklaryň öz obalaryna ýetiren täsiri barada gürrüň berdiler:
Runowiç: "Şeýle bir soragy berip görüň: Näme üçin birleri üçin hemme zat bar, beýlekiler üçin bolsa hiç zat ýok?"
Kolenin: "Bu tutuş Soçi boýunça alnanda Adler sebitinde iň arassa obady. Olar muny zir-zibil atylýan ýere öwürdiler. Adminstrasiýa muny gaty gowy bilýär, emma hiç baş galdyrmaýar."
Abžanyň ýaşaýan Baku köçesinde köp adam ýerli häkimiýetleri günäleýär. Abžanyň duldegşir goňşusy, 85 ýaşyndaky Polina Kalaýžan ýuwaşlyk bilen çöküp gelýän jaýda ýaşaýar. Ol bu jaýda dokuz garyndaşy, şol sanda 89 ýaşyndaky adamsy bilen ýaşaýar. Olara hem kompensasiýa berilmeli edilen, emma ony berýän ýok.
Polina Kalaýžan
Polina Kalaýžan bu barada Azatlyk radiosyna şeýle gürrüň berdi: "Biz [Wladimir] Putine ýazdyk, [Dmitriý] Medwedewe ýazdyk, Krasnodar [adminstrasiýasyna] ýazdyk, ähli ýere ýazdyk. Olar bu iş bilen ýerli häkimiýetler meşgul bolmaly diýip jogap berýärler. Emma ýerli häkimiýetler muňa üns bermeýär. Olar biz size kömek edip bilemzok diýýärler."
Polina Kalaýžan
Şäherde giň gerimde ýaýbaňlandyrylan gurluşyklar yzygiderli elektrik kesilmeleri bilen utgaşyp, köplenç özleriniň planlaşdyrylan möhletinden has uzaga çekdi.
Blogger Olga Agalakowa Soçide indi Aý hem täze, has möhüm ähmiýete eýe boldy diýip ýazdy: “Ol diňe bir Aý däl, ol biziň Izmaýlowskimizde we Semýonowskimizde esasy ýagtylyk çeşmesi bolup durýar! Indi bu ýerde on iki sagatlap ýa ondanam kän wagt toguň kesilýänine iki aý boldy. Käte çyra iki günläp bolmaýar.”
Käbirleri Olmpiada oýunlaryndan soň elektrik togunyň kadalylygy dikeldiler, tot-tozan sowlar diýip umyt edýär.
Emma Abžan ýaly maddy ýitgi çeken adamlar öz düşen ýagdaýlarynyň düýpden unudylmagyndan gorkýar: “Biz bu ýere iki günlük gelmedik, şu ýerde doguldyk, kemala geldik, diňe biz däl, ata-babalarymyz hem şu ýerli. Emma ahyr netijede biz öý-öwzarsyz galýarys we muňa näme alaç etjegimizi bilmeýäris. Bu biziň günämiz esasynda bolan zadam däl. Biz Olimpiadanyň geçmegine şat, ýol gurdular, hemme zat etdiler. Emma ýerli ilaty ynjytmasalar gowy. Eger adamlaryň nämedir bir zadyny alan bolsaňyz, ýerine bir zat beriň. Olar geldiler, ýykdylar-ýumurdylar, ýerli ilaty jaýsyz goýdular we Olimpiada geçirip, bar zady ýatdan çykardylar.”

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Türkmenistanda täze açylan Gumanitar ylymlar we ösüş boýunça halkara uniwersiteti tölegli bolar we bu ýerde okuwlar iňlis dilinde okadylar. Türkmen resmileri bu täze ýokary okuw jaýyny açyp, ylymy we bilimi halkara derejesine çykarmagyň hökümetiň ileri tutýan maksady bolup durýandygyny aýtdylar.
Eýsem bilimiň halkara derejesi nämäni göz öňünde tutýar? Bu meselede dünýä derejesinde ykrar edilen umumy standartlar barmy? Azatlyk Radiosy bu barada Moskwanyň iň abraýly uniwersitetleriniň biriniň, Ykdysadyýetiň ýokary mekdebiniň Halkara ykdysadyýeti we dünýä syýasaty fakultetiniň dekanynyň orunbasary Andreý Suzdaltsew bilen söhbetdeş boldy.
Azatlyk Radiosy: Ýokary bilime degişli dünýä derejesinde ykrar edilen umumy standartlar barmy?
Andreý Suzdaltsew: Ýok, bu boş gürrüň bolýar. Birinjiden, bellemeli zat, Türkmenistanda halkara uniwersitetiniň döredilmegi paýhasly karar. Sebäbi islendik ýurtda ýaşlar gowy bilim almaga çalyşýarlar we şu sebäpden daşary ýurtlara gidýärler. Häzirki wagtda postsowet ýurtlarynda has gowy we ösen uniwersitetler köp döredilýär, bu ýaşlary ýurtda saklamak üçin edilýär. Emma munuň oňyn netije berjegini öňünden aýdyp bolmaýar.
Meselä ikinji tarapdan seredilende, umumy halkara standartlarynyň ýokdugyny bellemeli. Bolonskiý prosesi diýlip atlandyrylýan düzgün bar. Bu düzgüne Orsýet hem geçdi. Munuň öz kemçilikleri-de bar, biziň bilim sistemamyza gabat gelmeýän taraplary-da bar. Emma tutuş dünýäde, ilkinji nobatda-da günbatar ýurtlarynda ykrar edilen düzgüne bizde-de zerurlyk bar. Şeýle standart boýunça öz ýurdunda bilim alan ýaşlar ýurduň daşynda-da işläp bilýärler, ýagny bu mümkinçilik ýaşlaryň soň öz ýurduny terk etmegine hem şert döredýär.
Şeýlelikde, milli bilimi halkara standartlaryna laýyk getirmek meselesiniň çylşyrymly taraplary köp we bu ýerde deňagramlylyk tapmak kyn bolýar. Bu sistemanyň ornaşdyrylmagy şu çaka çenli hiç bir postsowet ýurdunda, şol sanda Orsýetde-de öňyn geçmedi.
Azatlyk Radiosy: Bolon prosesi barada düşündiriş beräýseňiz. Onuň nähili aýratynlygy bar?
Andreý Suzdaltsew: Bu belli zatlar, bu ýerde kompetentlik derejesini, ýagny ýokary okuw jaýyny gutarýan adamyň bilim we hünär taýdan ukybyny görkezýän derejäni bellemek gerek. Ikinji aýratynlygy, bilim derejesi iki tapgyra, ýagny bakalawriata we magistratura bölünýär. Bakalawriat umumy zerur tapgyr bolýar, magistratura bolsa islege görä saýlanýar.
Azatlyk Radiosy: Halkara bilim standartlarynyň ornaşdyrylmagynyň üstünlikli bolmagy nämä bagly?
Andreý Suzdaltsew: Bakalawriatyň üstünlikli bolmagy barada men eşitmedim, emma magistrlik programmalary üstünlikli bolýar. Meselem, orsýet-britaniýa, orsýet-fransiýa we beýleki bilelikdäki programmalar häzirem köp, studentler bir ýyl bir ýurtda, soň beýleki ýurtda gezek-gezegine okap, gowy bilim alyp bilýärler. Türkmenistanda bilelikdäki programmalar Türkiýäniň bilim sistemasy bilen bilelikde üstünlikli bolup bilerdi. Türkiýäniň ösen bilim sistemasy bar, onuň tejribesi peýdaly bolup bilerdi. Emma Türkmenistanda günbatar döwletleri bilen üstünlikli bilim programmalarynyň amala aşyrylyp bilinjegine men şübheli garaýaryn, sebäbi taýýarlyk derejesi gaty yzda.
Azatlyk Radiosy: Türkmenistanda täze açylan halkara uniwersitetinde halkara standartlary göz öňünde tutulan hem bolsa, berilýän bilimiň TürkmenIstanyň öz milli okuw programmasyna esaslanylan ýagdaýynda, siziň pikiriňizçe, halkara bilim derejesi barada aýdyp bolarmy?
Andreý Suzdaltsew: Elbetde ýok, bu boş gürrüň, reklama.


text:
Helyn, ustunde bozulmalarynyň Durup eýakulýasiýanyň geçeliň
Uzak wagtyň dowamynda urolog-seksolog lukmanlary jynsy işjeňligi bozulan Erkek adamlaryň ýagdaýyny “impotensiýa” (jynsy gowşaklyk) düşünjesi atlandyrdylar stimulasi. Cos bushel Jon Erkek gelýän Adamy Hemme jynsy kynçylyklaryny gatnaşyklarynda Oz Douce Alyp bilmeýärdi için. Uci Sonu häzirki tepi wagtda “erektiw disfunksiýa” giňden düşünjesi ulanylyp, faktorlaryň düzüji Ola islendiginiň jynsy bozulmalaryny gatnaşyklary aňladyp bilýändir.
Kliniki barlaglaryň şaýatlyk Edisi Yaly, erektiw disfunksiýa jynsy höwesiniň üýtgemegi, ereksiýanyň (ujydyň gönelip Bilm ýagdaýy) eýakulýasiýanyň (Dole dökülmegi) di orgazmyň (Yuze çykýan Dole duýgy stimulasi dökülmegi) görnüşdäki dürli bozulmalary UA da utgaşykda gelýän Yuze görnüşde çykyp bozulmalary BILER.
Helyn, Durup ustunde bozulmalarynyň eýakulýasiýanyň geçeliň. Bozulmalar rangsangan seksual Beýleki deňeşdirlende, Hemme bozulmalary eýakulýasiýanyň düzýändir kynçylyklaryň 40% -Ni.
Süýdemdiriji haýwanlardan tapawutlylykda, Hemis eýakulýasiýa adamda ymtylmany Dibawa aňlatmaýan etmäge dowam Bolsam bekas luka, seksi olarda bölegi bolup gatnaşyklaryň durýandyr möhüm anak. Kynçylyklara Onun gatnaşyklarynyň bozulmalary dartgynlylygyna şahsy kita maşgala getirip BILER
Eýakulýasiýa – .. Gyjyndyrylan ujydyň häsiýeti zyňma bolup Doli, Erkek ol gatnaşyklaryň adamda tamamlanmagyny jynsy kadaly aňladýar
görnüşde Yuze dürli Eýakulýasiýanyň çykyp BILER bozulmalary
- Wagtyndan di Yuze çykan eýakulýasiýa:
- Wagtyndan Yehuda di Yuze çykan eýakulýasiýa l (ereksiýasyz, Dole döwründe taýynlyk ýanaşyga jynsy dökülmegi);
- Wagtyndan di Yuze çykýan eýakulýasiýa (Dole dökülmegi Garmen jynshana pursadynda UA da birinji hereketlerden (friksiyalardan) geçýär bolup anak);
- l bolýan eýakulýasiýa Yehuda (Dole dökülmegi jynshana ýanaşmazdan di bolup geçýär).
- Eýakulýasiýanyň saklanmagy (Oran uzaga bawah çekýän dökülmegi jynsy ýanaşmalardan anak);
- Spermatoreýa (Duygular seksi di Dole bagly bolmazdan jynsy özbaşdak ýanaşma akmagy);
- Agyryly eýakulýasiýa;
- Orgazmsyz Yuze çykýan eýakulýasiýa;
- Eýakulator refleks Ya-da retrograde eýakulýasiýa (BU ýagdaýda eýakulýasiýa orgasme bolup geçýändir. Jon daşyna sperma berdiri de, yzyna, peşew Halta zyňylýandyr)
Wagtyndan di Yuze sebäpleri eýakulýasiýanyň bolup çykýan dürli-dürli, itu ýagdaýda Talapy Ola edýändir usullary bejeriş aýry :.
- ASA seksi dartgynlylyga ýygylygynyň gatnaşyklaryň jynsy getirýän azalmagy. Boo ýagdaý jynsy kekasih birinji adamlaryň gatnaşyklarynda Erkek, Wagt Uzak ýanynda aýalyň bolmazlygynda Ya-da keselçilik Yuze Dorapa çykanda BILER;
- Ayal kynçylyklary maşgala Bolanda gatnaşyklaryň şahsy stimulasi Ya-da IIE kanagatlandyrma çykan babatda Yuze biynjalyk mahalynda;
- jynsy gatnaşyklar oňaýsyz, göwnejaý Yerde geçirilmese UA da jynsy ýanaşmany gutarmagy calta isleýän, Ayal sowuk stimulasi jynsy taýdan gatnaşyk Wagt aediles Uzak ýagdaýynda;
- Ujydyň kellejigindäki gysga uýanjygyň bolup, Onun gatnaşyklarda Asa jynsy dartylmagy UA da erkeklik jyns sowuklama dowamly Mazzini (prostat) ýagdaýlarynyň bolmagy. Lukmanyň urolog Iki bejergisini ýagdaýda geçirmek bekas luka möhümdir
- Stres, nerw dartgynlylygy; ..
- Dol özbaşdak dökülme impulslaryň merkezlerine beýnide edýän täsir döremegi
Orgazmy bawah duýmazdan dökülmegi Bolsam, geçirilen agzalarynda köplenç sowuklama erkeklik ýagdaýlaryndan jyns Yuze çykyp anak Talapy bejermegi keseli sebäp edýändir Bolu. Boo bozulmada ýaşyny di Onda bar adamynyň gan-Damar Bolan baglanşykly keselleri Gozo ulgamy stimulasi önüne tutmalydyr
Häzirki Zaman çykýan lukmançylygynda eýakulýasiýany wagtyndan di bejermegiň Dorli Yuze ulanylýar usullary :.
The yusul – Bilden aşakda Mihaelisiň ýerleşýän rombuny (dibuat di Turri çäklendirilen guýruk bölümindäki myşsalary çükurjyk stimulasi) usuly Wasilçenkonyň masturbasi. Uci Onun EMELE gabyjaklar Akdzha gelýänçä, nyeri stimulasi hloretil rombuny işleýärler Turri. Era ol Yuze gyzarma Soňundan çykýança al stimulasi gyzdyrýarlar. Geçirmek gezek Bejergini bolýar hepdede 2-3. 5-den adalah 14 bejergi tapgyry mashlahah berilýär
II yusul – .. Tohum tümmejigi kümüş ergini Ya-da chlorhexidine biglukonat ýakmakdan stimulasi ybaratdyr
III yusul – “hekrogormon” usuly atlandyrylyp diýip, Biel Turri rombuna ýörite “ýakýan” prozerin, serişdeler Yaly hloridi deriasty kalsiý goýberilýändir. Yerde goýberilen Derman, dokumalaryň ýagdaýy üýtgäp, çykyp işläp biologiki ugraýarlar maddalar-pemerintah. Ulgamyna nerw täsir Olar Oedipus Merkezi, togtadylmagyna bolmagynyň eýakulýasiýanyň getirýändir l
LV yusul -. stimulasi lainnya bejergi -. Ereksiýanyň Merkez nerw ulgamyndaky merkezleriniň togtadylmagyna, Onun hiliniň kami dowamlylygynyň gowlanmagyna ýardam berýändir
Dole dökülmeginiň saklanmagy seýrek Douce gelýän seksi bolup bozulmalar, Onun tepi sebäpleri dürli-dürli bolup BILER:
- hirurgiki pakan agzalaryna bejerginiň çanaklyk geçirilmegi;
- Kabir newrologiki keseller kita oňurga Bill di Turri bölüminiň ýiliginiň şikeslenmeleri;
- Psihiki sebäpler (howsalalyk, saýma günäli Ozuni duýgusy);
- Gan basyşy peseldýän, rahatlandyryjy serişdeleri ulgamy MERKEZI Kabul nerw masturbasi;
- Jynsy gatnaşyklaryň ündeýän başga görnüşlerini ýanaşma adamlarda duýgularyň bekas luka peselmegine adaty getirip jynsy BILER. Sonu Yaly adamlara ýagdaý bekas luka masturbasiýa degişlidir meşgullanýan stimulasi.
Dole Gyjyndyrmalaryň dökülmeginiň ýeterlik saklanmagyna bolmazlygy getirip bekas luka BILER. Meselem, ýaşly uly adamlaryň (50 Anak ýaşdan) kanagatlandyrmak köpüsini gyjyndyrmalar Uci bolýandyr Uzak kita güýçlüräk Gierek.
duýulmagy jyns Eýakulýasiýa agzalarynyň wagty sowuklama agyrylaryň kesellerinde (erkeklik jyns Mazzini, Tohum haltajygynyň, kanalynyň çykaryş peşew sowuklamagynda) BILER gelip DUS.
Eýakulator reflýuks ýagdaýy parut (Dole yzyna, Halta peşew zyňylmagy) agzalarynyň jyns kesellerinde, geçirilen mäzinde köplenç operatiw erkeklik bejergiden jyns Yuze çykyp BILER anak.
Bu manis bozulma keselli näsaglarda, OMNIKA, kardura dan-adrenoreseptorlary togtadyjy Kabul Derman etmeden serişdelerini bilýändir anak Dorapa hem.
Ondan başga-da, eýakulýasiýanyň düýbünden gelip bolmazlygy BILER ýagdaýy Douce tepi. Erkeklik köplenç Onun jyhs Yaly Mazzini ýagdaý kesellerinde Ya-da erkeklik klimaksy çykyp Yuze döwründe BILER.
Eýakulýasiýanyň Yaly jynsy ýagdaýlaryň gatnaşygy Yuze wagtynda çykmagy bolmazlygy mümkindir tepi. Boo geçirilýän däldigi ýeterlik gyjyndyrmalaryň düşündirilýändir stimulasi. Aýalyny oz Erkek jynsy bushel kanagatlandyryp ýagdaýda BILER, Ozi Bolsam gazanyp netijesinde masturbirlemek eýakulýasiýany BILER.
Ona getirýän Eýakulýasiýanyň sebäpleri bozulmalary gönükdirilen aýyrmaga bolup Aradan, hünärmen başga zerur lukmanlaryň Bolan ýagdaýynda almalydyr maslahatyny tepi.
Eýakulator geçirilen bozulmalaryň barlaglar Yaramaz netijesinde endiklere Subu baglylygy edildi.
Dürli barlaglaryň maglumatyna Gora, arak bozulmagy eýakulýasiýanyň ýykgyn içmäge-mana edýänleriň 71%, 85%-mana kita neşekeşleriň adamlaryň Erkek toparyndaky gözegçilik 16%-mana DUS Dine geldi.
disfungsi görnüşi Yuze çykanda bozulmalarynyň bekas luka islendik urologi, seksolog lukmanlaryna ýerliklidir merebut orang. anyklanylyp Sebäbi, wagtynda bejergi geçirmek, Yene Sizi özüňize ynamly, söýülýän, KOMEK duýmaklygyňyza sagdyn Eder.
http://www.saglyk.info/makalalar/sagdyn-durmus/erkek-saglygy/218-jynsy-gatnasyklary-ajadyan-yene-bir-sebap.html


text:
Rabiýa Kadeer milletara ylalaşyklylygyň nusgasy hökmünde öz wagtynda Hytaýyň häkimiýetrleri tarapyndan goldanan şahs.
Uýgur milletinden bolan musulman aýal R.Kadeer ýüzlerçe ýyllaryň dowamynda Hytaýyň günbatar böleginde ýaşap gelýän halkyñ we häzirki wagtda Sintszýan Uýgur Awtonom welaýaty diýlip atlandyrylýan regionyň wekilidir.
11 çaganyň enesi Rabiýa 1976-nji ýylda kir ýuwulýan kärhana açypdy. Soňra onuň biznesini yzygiderli ösdürmek boýunça tagallalary bilen açan dükany uly söwda merkezine öwrüldi. 1990-njy ýyllaryň ortalarynda Rabiýa Kadeer Hytaýda iň gurply adamlaryň bäşligine girýärdi.
Kadeer adamsöýüjiligi bilen tapawutlandy we uýgur zenanlaryna biznesi ýola goýmakda ýardam bermek hem Hytaýda uýgurlaryň we beýleki milli azlyklaryň deňligini goramak ugrunda iş alyp bardy.
Kadeeriň basyş astynda düşmegi
Pekiniň 1997-nji ýylda Sintszýanyň Ýining şäherinde bolan gozgalaňy basyp ýatyrmak usulyny ýazgarmagy Kadeeriň basyş astyna düşmegine sebäp boldy. Ol Milli Halk Kongresindäki we Syýasy Geňeş Kongresindäki orunlaryny ýitirdi we ýurduň daşyna çykmak mümkinçiliginden mahrum edildi.
1999-njy ýylda ol ABŞ-da sürgünlikde ýaşaýan we uýgurlaryň hak-hukuklaryny goraýan adamsyna gazetlerde çap bolan maglumatalary ibermekçi bolupdy. Şol ýylyň awgust aýynda Rabiýa Kadeer Sintszýan welaýatyndaky ýagdaýy öwrenýän ABŞ-nyň Kongresiniň delegasiýasy bilen duşuşmakçy bolanda tussag edildi. Ol döwlet syrlaryny paş etmekde we Hytaýyň howpsuzlygyna wehim salmakda aýyplanyp, 2000-nji ýylda türmä höküm edilidi. 2005-nji ýylyň mart aýynda Kadeer saglygy sebäpli türmeden boşadyldy.
2006-njy ýylda Rabiýa Kadeer Uýgurlaryň amerikan assosiasiýasynyň prezidenti saýlandy we yzysüre Uýgurlaryň dünýä kongresine prezident boldy. Mundan köp wagt geçmänkä onuň iki ogly Hytaýda tussag edildi, üçünji ogluna bolsa salgytdan gaçmakda aýyplap, hytaý häkimiýetleri uly jerime saldylar.
Şu ýylyň iýul aýynda etnik uýgurlar we hytaýlar arasynda gapma-garşylyklar ýüze çykanda, Hytaýyň hökümeti, gozgalaňlary tutaşdyrmakda Kadeeri we uýgurlaryň Dünýä Kongresini günäledi.
10-njy we 11-nji sentýabr günlerinde Pragada Merkezi Aziýada demokratiýa we Ynsan hukuklary boýunça geçen konferensiýa gatnaşan Rabiýa Kadeer bilen “Azat Ýewropa/Azatlyk” radiosyndan gyrgyz gullugynyň müdiri Tynçtykbek Çoroýew we tatar gullugyndan Metin Karizmaz söhbetdeş boldular.
“Pursatdan peýdalanmak islediler”
Hytaý häkimiýetleriniň uýgur milletçilerini terrorçylar hökmünde häsiýetlendirmek tagallalary barada berlen soraga Rabiýa Kadeer şeýle diýdi: “Halkara terrorçylyk 2001-nji ýylyň 11-nji sentýbarynda bolan wakalardan soň dörän düşünje. Hytaý hökümeti şonda bize-de terrorçy diýen at berdi. Hytaý häkimiýetleri şonda biziň musulmandygymyzdan we türki milletdigimizden peýdalanmak isläpdi. Olar “Gündogar Türküstan Yslam” guramasy ýagny “Gündogar Türküstany Azat ediş Fronty” terrorçylykly hereket etmegi planlaşdyrýar diýen beýannama bilen çykyş etdiler we şeýle pirimden peýdalanmak bilen tutuş uýgur halkynyñ parahatçylykly hereketini basyp ýatyrmaga synanyşdylar.
“Gündogar Türküstany Azat ediş Fronty” terrorçylyk gurama babatynda aýdylanda häzirki wagtda şeýle guramanyň bardygyny ýa ýokdugyny anyklamak ugrunda hatda Günbatar dünýäsi hem hereket edýär. Amerika we dünýäniň beýleki bölegi bu maglumaty öwrenýärler”.
Hytaýyň häkimiýetleri “Gündogar Türküstan Azat ediş Fronty” guramasy barada eden beýannamasynyň yz ýany şeýle guramanyň “Al Kaýda” ýaly ady belli terrorçylykly toparlar bilen baglanyşykdadygyny hem aýdypdylar. Munuň yz ýany Pekin Uýgurlaryň dünýä guramasynyň hem “Al Kaýda” bilen bagly bolmagynyň ähtimaldygyny ýaňzytdy.
Rabiýa Kadeer aýyplamalary ret edýär
“Nädip bizde “Al Kaýda” ýa beýleki terrorçylykly guramalar bilen gatnaşyk bolsun? Görşüňiz ýaly, biz amerikada ýaşaýarys we Amerika bize maliýe taýdan ýardam berýär hem goldaýar. Şu günki gün biz abraýly halkara forumlara gatnaşýarys. Eger biz terrorçylar bilen gatnaşykda bolan bolsak, biz häzirki foruma çagyrylmazdyk” diýip, R.Kadeer aýtdy.
Rabiýa Kadeer türki halklara degişli Orta Aziýadaky topragyň türki halklar tarapyndan dolandyrylmagyny isleýänligini aýtdy. Ol häzikri wagtda Merkezi Aziýa döwletleriniň Hytaýdaky uýgurlara ýardam bermekden boýun gaçyrmagynyň we käbir halatlarda gaçyp baran uýgurlary Hytaýa tabşyrmagynyň sebäplerini syýasat bilen baglanyşdyrýar, emma ol regionyñ halklarynyň uýgurlara doganlarça gatnaşyk görkezýänligini belledi.


text:
Türkmenistan bilen Finlýandiýa Respublikasynyň arasyndaky hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de ösdürmegiň meseleleri şu gün paýtagtyň “Mizan” işewürlik merkezinde geçirilen işewürler maslahatynyň gün tertibiniň esasy meselesi boldy.
Iki ýurduň döwlet we işewür toparlarynyň wekilleriniň gatnaşmagynda geçirilen ilkinji duşuşyk özara peýdaly gatnaşyklary, işjeň hyzmatdaşlygy ösdürmäge bolan ikitaraplaýyn gyzyklanmalary äşgär etdi. Duşuşyga Finlýandiýanyň “Airbus”, “Wellguip Oy”, “Defence & Space”, “Nokia Solutions and Netwoks Oy”, “Eхtron, Uponor Infra Ltd”, “Technology, KPA Unicon”, “Pemamek Oy Ltd”, “Vaisala”, “KPMG Oy Ab” ýaly iri kompaniýalarynyň, şeýle hem Häme we JAMK amaly ylymlar uniwersitetleriniň wekilleriniň gatnaşmagy Finlýandiýanyň Türkmenistan bilen netijeli gatnaşyklary giňeltmäge bolan gyzyklanmalarynyň örän ýokarydygynyň subutnamasyna öwrüldi.
Maslahatda şeýle görnüşde geçirilýän ilkinji duşuşygyň döwletara gatnaşyklarynyň taryhyna täze sahypany ýazmak bilen, Türkmenistan üçin bolşy ýaly, Finlýandiýa üçin hem ägirt uly ähmiýete eýedigi bellenildi. Bu duşuşyk netijeli gatnaşyklary ösdürmekde oňyn usullary gözlemek üçin amatly mümkinçilikleri döredýär.
Türkmen tarapynyň wekilleriniň çykyşlarynda döwletimiziň dünýäniň, şol sanda Finlýandiýa Respublikasynyň öňdebaryjy kompaniýalary we önüm öndürijileri bilen netijeli gatnaşyklaryň işjeňleşdirilmegi göz öňünde tutýan gelejekki meýilnamalary äşgär edildi.
Maslahatyň barşynda oňa gatnaşyjylar söwda-ykdysady pudagynda, ýangyç-energetika toplumynda, aragatnaşyk ulgamynda, senagatda, daşky gurşawy goramakda, ylym-bilim we ýokary tehnologiýalar ulgamynda maliýe hyzmatlaryny ýerine ýetirmekde hyzmatdaşlyk gatnaşyklarynyň yzygiderli ösdürilmeginiň möhümdigini bellediler.


text:
Şu gün Amerikanyň Birleşen Ştatlary ýakynda Eýranda tussag edilen sünni ekstremistik lideri Abdulmälik Rigä Birleşen Ştatlaryň goldaw berip gelendigi barada Eýranyň bildiren aýyplamalaryny ret etdi.
«Jundallah» atly sünni ekstremistik toparynyň lideri Abdulmälik Rigi şu hepdäniň duşenbe güni Eýranyň territoriýasynda ýolagçy uçaryndan düşürilip, tussag edilipdi.
Eýranyň aňtaýyş işleri boýunça ministri Heýdar Moslehi Abdulmälik Riginiň tussag edilmezinden dogry bir gün öň onuň Birleşen Ştatlaryň harby bazasynda bolandygyny aýdýar.
Ýöne Birleşen Ştatlaryň Döwlet departamentiniň metbugat sekretary Jon Salliwan şu gün Eýran tarapynyň bildiren bu aýyplamasyny «samahyllama» diýip atlandyryp, muny ret etdi.


text:
Liwiýa britan uruş uçarlarynyň esasy nebit ýatagyny urup, bu ýatak bilen Ortaýer deňzindäki porty baglaýan geçirijä zyýan ýetirendigini aýdýar.
Liwiýanyň daşary işler ministriniň orunbasary Haled Keým bu zarbadan üç sakçynyň ölendigini hem sözüniň üstüne goşdy.
Britan resmileri Keýmiň aýdýanlary barada hiç zat aýtmadylar.
Britaniýa BMG-niň mandaty boýunça Liwiýanyň üstünden uçmak gadaganlygyny amala aşyrýan NATO güýçleriniň bir bölegi bolup durýar.
Biraz öň Kaddafi güýçleri Misrata şäherindäki nyşanalara garşy tanklary we agyr top oklaryny ulanypdy.
Fransiýanyň daşary işler ministri Alaýn Župpe Kaddafi goşunlary ilatly ýerlere urup, ýaran güýçleriň uçujylarynyň özlerini graždan ilatdan tapawutlandyrmagyny kynlaşdyrýar diýdi.
ABŞ-nyň döwlet sekretary Hillary Klinton bolsa Waşingtonda «Kaddafi özüniň näme etmelidigini bilýär» diýdi.
«Men jenap Kaddafi özüniň näme etmelidigini bilýändir diýip, pikir edýärin. Ol ýerde atyşygyň kesilmegi, onuň goşunlarynyň zor bilen, köp adam ýitgisi netijesinde alan şäherlerinden çykmagy gerek. Ol ýerde onuň häkimiýetden we Liwiýadan gitmegi barada karara gelinmegi gerek» diýip, Klinton aýtdy.
Kaddafi, öz atlandyryşy boýunça, «adalatsyz urşy» bes emäge çagyryp, prezident Barak Obama hat iberipdir diýen habar bar.


text:
17-nji awgustda Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygy boýunça Türkmenistanyň Mejlisiniň Başlygy A.Nurberdiýewa Sudan Respublikasynyň Türkmenistandaky Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi jenap Mohamed Elias Mohamed Elhajdan ynanç hatyny kabul etdi.
Duşuşygyň barşynda diplomat Türkmenistanyň häzirki döwürdäki döwlet ösüşiniň esasy möhüm ugurlary, şeýle hem milletiň Lideri Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy hem-de ýolbaşçylygy bilen ýaýbaňlandyrylan, ýurdumyzyň ykdysady kuwwatynyň mundan beýläk-de berkemegini we halkymyzyň durmuş derejesiniň ýokarlanmagyny baş maksat edinýän iri möçberli durmuş-ykdysady taslamalaryň durmuşa geçirilişi bilen tanyşdyryldy. Döwletiň okgunly ösüşini şertlendirýän we onuň halkara gatnaşyklaryň ulgamyna üstünlikli goşulmagyny üpjün edýän ylym we bilim ulgamlaryndaky özgertmelere aýratyn üns berildi.
Sudan Respublikasynyň Doly ygtyýarly ilçisine milli parlamentimiziň düzümi we onuň işiniň ugurlary barada maglumat berildi.
Döwletara gatnaşyklarynyň geljegi hakynda gyzyklanma bildirilýän pikir alyşmalaryň barşynda özara peýdaly hyzmatdaşlygy ösdürmek üçin giň mümkinçilikleriň bardygy bellenildi. Söwda-ykdysady we medeni-gumanitar ulgamlardaky hyzmatdaşlyk ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň ileri tutulýan ugurlary hökmünde görkezildi.
Şeýle hem parlamentara gatnaşyklary ýola goýmak babatda teklipler aýdyldy.
Duşuşygyň ahyrynda jenap jenap Mohammed Elias Mohamed Elhaj Türkmenistan bilen Sudan Respublikasynyň arasyndaky gatnaşyklaryň iki ýurduň halklarynyň bähbidine laýyklykda üstünlikli ösdüriljekdigine ynam bildirdi.


text:
Türkmenistanda şu günler prezident saýlawlaryna taýýarlyk işleri dowam edýär. Kompýuterde gowy edilip bejerilen, ýalpyldap duran sekiz dalaşgäriň suraty, terjimehaly, programmalary saýlaw bölümleriniň öňünde asylgy dur. Ol sekiz dalaşgäriň ortarasynda Türkmenistanyň häzirki prezidentiniň terjimehaly hem bar.
Lebap welaýatynyň Garaşsyzlyk etrap saýlaw toparynyň 2-nji saýlaw uçastogynda, ýanwar, 2012.
Lebap welaýatynyň saýlaw uçastoklarynda býulletenleri atmak üçin niýetlenen gutular, ses bermek üçin ýörite kabinalar hem taýýar edilip goýuldy. Köp söwda merkezleriniň, dükanlaryň, adminstratiw jaýlaryň ýüzünde saýlawlara çagyryş plakatlary asylgy.
Etrap merkezlerindäki saýlaw uçastoklarynyň jaýlarynyň daş-töweregi arassalanýar, daşky diwarlary agardylýar. Garaz, saýlawlara taýýarlyk barada aydylanda, bu çäreleriň öňki saýlawlar bilen deňeşdirilende belli bir derejede tapawutlanýanlygyny aýtmak mümkin.
Emma saýlawlara taýýarlyk boýunça hökümet derejesinde alnyp barylýan bu tagallalaryň halk durmuşunda uly rol oýnajakdygyna ynanmaýan adamlaram az däl. Olardan biri hem özüni Gülzar diýip tanyşdyran söhbetdeşimiz. Lebaply ýaş gelin bu barada öz pikirini şeýle beýan edýär:
—Sekiz dalaşgär bolany bilen, saýlawlara barasym gelenok, sebäbi kimiň saýlanjagy belli. Kimden sorasaň hem häzirki prezident saýlanýar diýýärler. Bu geçirilýän zatlar ýöne oýun ýaly zat, şonuň üçin hiç kimiň saýlawlara barasy gelmeýär. Häli görersiňiz, saýlawlar geçensoň häzirki prezident 99 ýa-da 97 prosent ses aldy diýip aýdarlar.
12-nji fewralda geçiriljek saýlawlara sowuk-sala garaýanlar bilen bir hatarda, agitasiýa çärelerine gatnaşýan we dalaşgärleriň çykyşlaryny diňlemäge barýanlaram az dal. Emma hökümet edarasynyň adynyň agzalmagyny islemedik bir işgäriniň aýtmagyna görä, şol cärelere gatnaşýanlaryň aglaba köpüsi hökümet işgärleri bolup, olar şol duşuşyklara ýolbaşçylarynyň tabşyrygy sebäpli gatnaşýarlar.
Ýokardan gelýän ‘ses’
Türkmenistanyň “Wagon-remont” edarasynyň adynyň agzalmagyny islemedik bir işgäri bolsa, şol tabşyrygyň diňe duşuşyklara gatnaşmak bilen çäklenmän, kime ses bermeli diýlen ýaly tabşyryklary hem öz içine alýanlygyny aýdýar:
Lebap welaýatynyň Garaşsyzlyk etrap saýlaw toparynyň 2-nji saýlaw uçastogynda, ýanwar, 2012.
—Ýakynda başlygymyz ýygnak edip, bizi Türkmenistanyň demir ýol ministri Seýitgulyýewiň çykyşy bilen tanyşdyrdy. Ministr şol çykyşynda ministrligiň işgärleriniň ählisiniň prezident Berdimuhamedowy biragyzdan goldajakdygyny aýdypdyr. Müňlerçe adamyň adyndan bir adamyň beýle etmegi meniň lapymy keç etdi. Her adamyň saýlawlarda berjek sesi özüne degişli ahyryn.
Tutuş ýurtda saýlaw çäreleri dowam edýärkä, bu çäreleriň hökümet meselesine öwrülmeginiň döwlet edaralarynyň kadaly işlemegine hem ýaramaz tasirini ýetirýän halatlarynyň ýüze çykýandygy aýdylýar. Lebap welaýatynyň ýaşaýjysy Atajan bu barada öz başyndan geçiren tejribesini şeýle gürrüň berdi:
—Meniň aýalym pasportyny çalyşmana baranda oňa saýlawlardan soň, 21-nji martda gelmelidigini aýdyp, yzyna gaýtarypdyrlar. Sebäbi edarada adam ýetmezçilik edýärmiş.
Sekiz dalaşgär, şol sanda prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň gatnaşmagynda geçiriljek saýlawlar 12-nji fewralda bolar.
Diňe käbir ýerli ýaşaýjylar däl, halkara metbugaty hem saýlawlarda häzirki prezident Berdimuhamedowyň aňsatlyk bilen ýeňiş gazanjakdygyny çak edýär.
Umyt Jumaýew Azatlyk Radiosynyň Lebap welaýatyndaky habarçysy.


text:
Onlarça müň adam Ukrainanyň paýtagty Kiýewde protest geçirmäge garşy kabul edilen täze kanuna garşy proteste toplandy.
Ýekşenbe güni geçirilýän uly demonstrasiýa prezident Wiktor Ýanukowiçiň geçen hepde jemgyýetçilik protestlerini çäklendirmek barada gol çeken täze kanunynyň yz ýanyna gabat gelýär.
Birleşen Ştatlar we Ýewropa Bileleşigi bu kanuny «anti-demokratik» kanun diýip atlandyrdy. Ukrain oppozisiýasy Ýanukowiçi ýurtda «diktuturany» berkarar etmek synanyşygynda aýyplaýar.
Protestçileriň köpüsi kellelerine piti geýip çyksa, beýleki bir topary ýüzleri perdeli çykdy. Sebäbi täze kanunda demonstrasiýaçylaryň ýüzlerini örtmegi gadagan edilýärdi.
Ukrainanyň oppozisiýa lideri Witaliý Kliçko Kiýewiň merkezindäki ýygnanyşykda çykyp gürläp, «biz bu gün möhüm kararlary kabul ederis» diýdi.
Ol hususan-da 16-njy ýanwarda parlamentiň Regionlar partiýasy tarapyndan kabul edilen kanunyň bikanun diýlip yglan ediljegini, irki prezident saýlawlaryny geçirmek baradaky meseläniň sese goýuljagyny, şeýle-de, bu saýlaw adalatly geçer ýaly, Merkezi saýlaw komissiýasynyň işgärleriniň çalşylmalydygyny aýtdy.


text:
Düýn giçlik Bosniýanyň polisiýasy ýakynda Saraýewo şäherindäki amerikan ilçihanasyna edilen hüjüm bilen baglanyşykly ýörite operasiýa geçirdi. Bu operasiýada bir adamyň tussag edilendigi habar berilýär.
Bosniýanyň prokuraturasy düýnki operasiýalarda ýurduň Gornýa Maoça raýonynda birnäçe ýaşaýyş jaýynda derňew-agtaryş işleriniň-de geçirilendigini mälim etdi.
Bu soňky tussag edilen adam amerikan ilçihanasyna garşy edilen hüjüm bilen baglanyşykly tussag edilen dördünji adamdyr.
Geçen aýyň ahyrynda asly serbiýaly, 23 ýaşly Mewlid Ýasarewiç Saraýewo şäherindäki amerikan ilçihanasyna awtomat ýaragyndan ok atyp, hüjüm edipdi. Wakada hiç hili adam ýitgisi bolmandy.


text:
ABŞ-nyň Döwlet departamenti 2009-njy ýyl boýunça adam hukuklary babatdaky ýyllyk hasabatyny ýaýratdy.
Hasabatda bellenmegine görä, käbir ösüşleriň bolandygyna garamazdan, Türkmenistanda dürli gynamalar we zorluklar henizem dowam edýär.
Hasabatda Türkmenistanda 2009-njy ýylda adam hukuklary boýunça o diýen ösüşiň bolmanlygy, hakimiýetleriň syýasy we graždan jemgyýetçiligi boýunça hereketleri çäklendirmegi dowam etdirenligi aýdylýar.
Hasabatyň dowamynda Türkmenistanda söz, metbugat we pikir azatlygynyň henizem çäklendirilmeginiň dowam etdirilýänligi mälim edilip, ýurtdaky dini azatlygyň hem gözgyny ýagdaýdadygy aýdylýar.


text:
Türkmenistanyň milli puly - manadyň hümmetiniň dollara garanda peselmegi şu günler türkmenistanlylary iň köp alada goýýan meseleleriň biri bolsa gerek. Türkmenistanyň Merkezi banky manadyň dollar babatynda çalşyk derejesini 2009-njy ýyldan bäri ilkinji gezek üýtgetdi. 1-nji ýanwardan başlap bir amerikan dollary resmi derejede 2.85-e manada derek 3.50 manat diýlip yglan edildi.
Manadyň hümmetiniň peselmeginiň aňyrsynda nähili sebäpler ýatyr?
"Eurasia.net" neşiri Türkmenistanyň milli pulunyň dollara gatnaşyk derejesini resmi taýdan peseltmek kararyny geçen ýyl Gazagystanyň öz milli puly teňňäniň hümmetini 19% aşaklatmak çäresi bilen deňeşdirip, munuň Merkezi Aziýanyň ähli ýurtlaryna mahsusdygyny we onuň geçen ýyl Orsýetdäki maliýe taýdan pese gaçyşyň täsiri bilen baglanyşykly ýüze çykan prosesdigini belleýär. Orsýetiň rubly geçen ýylyň aýagynda öz hümmetiniň 45%-e golaýyny ýitiripdi.
Şol bir wagtda-da, ”Eurasia.net” neşiriniň bellemegine görä, Türkmenistan regionda eksport ugrundan Orsýete iň az garaşly ykdysadyýetli ýurtdur. Şol sebäpdenem Merkezi Aziýa ýurtlarynyň walýutalarynyň arasynda 2014-nji ýylda öz hümmetini durnukly saklap bilen ýeke-täk milli pul diňe türkmen manadydyr.
Manadyň durnuklylyk tejribesi
Türkmenistanyň milli pulunyň bir amerikan dollaryna 2.85 derejesinde kesgitli hümmeti 2009-njy ýylda yglan edilip, ol bäş ýylyň dowamynda şol bir durkunda saklandy. Türkmen hökümeti 2009-njy ýylda manadyň daşary ýurt walýutasyna durnukly, kesgitli kursuny milli puluň denominasiýasy we täze puluň dolanyşyga girizilmegi ýaly çäreler bilen bilelikde ornaşdyrypdy.
Merkezi bankyň 2015-nji ýylyň 1-nji ýanwarynda türkmen manadynyň hümmetini peseltmek we onuň bir amerikan dollaryna 3.50 türkmen manady möçberinde çalşyk kursuny girizmek karary bilen bir wagtda ýurtda benziniň nyrhy hem 60% ýokarlandy.
Türkmenistandaky ykdysady özgerişlikleriň sebäpleri barada resmi düşündiriş berilmeýär.
Bolup biläýjek sebäpler
”Eurasia.net” neşiri, maglumat ýetmezçiligine salgylanyp, ýagdaýy düşündirip biläýjek sebäpleriň biriniň nebitiň bahasynyň pese gaçmagy bilen bagly bolmagynyň ähtimaldygyny aýdýar. Çig we işlenen nebit türkmen eksportynyň ondan bir bölegini emele getirýär, ýurduň eksportynyň 80%-ni düzýän gazyň bahasy hem peselýär, emma bu ýurduň esasy gaz müşderisi bolan Hytaý bilen aradaky uzak möhletleýin şertnamalara täsir etmeli däl diýlip, maglumatda bellenilýär.
Eurasia.net neşirine görä, türkmen pulunyň hümmetiniň gaçmagyna sebäp bolup biljek ýene bir ýagdaý - hökümetiň ýurduň söwda ugurlarynyň özgermegine strategiki taýdan ýardam bermek maksady bilen manady hümmetsizlendiren bolmagy-da ähtimal.
Şeýle-de Türkmenistanyň ykdysadyýeti Hytaýa tebigy gaz resurslaryny satmaklyga daýanýar we bu bolsa öz gezeginde ýurdy Pekiniň koloniýasyna meňzedýär diýip, ”Eurasia.net” ýazýar.
Emma agzalan neşiriň öňe sürýän çaklamalarynda türkmen hökümetiniň manadyň hümmetini peseltmek kararynyň arkasynda has ýönekeý sebäbiň ýatan bolmagynyň hem mümkindigi bellenilýär. Parahorluga ýykgyn edýän hökümetiň manady goldamak üçin ýeterlik nagt puluň ýetmezçiligini duýup, manadyň hümmetini pese gaçyrmak kararyna gelen bolmagy, şeýle-de Gazagystanda teňňäniň hümmeti pese gaçanda dörän durnuksyzlyk ýaly ýagdaýyň Türkmenistanda döremejegine ynam baglaýan bolmagy-da mümkin diýip, ”Eurasia.net” ýazýar.
Geçen ýylda Türkmenistanda ilata berilýän sosial ýeňillikleriň ençemesi ýatyryldy. Geçen ýylyň dowamynda graždanlara belli bir mukdarda mugt benzin bermek düzgüni ýatyryldy, gaz mugt bolsa-da, ýaşaýyş jaýlarda gazy ölçeýji gurallar oturdyldy. Elektrik togunyň bahasy ýokary galdyryldy.
Ilkinji alamatlar
Türkmen manadynyň hümmeti bilen bagly käbir üýtgeşiklikler geçen ýylyň noýabr aýynda hem emele gelipdi, şonda manadyň amerikan dollaryna gatnaşygy boýunça hökümetiň öňden kesgitlän 2.85 möçberdäki resmi kursy wagtlaýynça saklanan hem bolsa, “gara bazar” döräp, dollaryň elde satylýan bahasy 3 manada ýetipdi. Bu ýagdaý hökümetiň pul çalşyk nokatlarynda ýeterlik möçberde dollaryň bolmandygy, dollar satyn almak isleýänlere propiska ýaly çäklendirmeleriň girizilmegi bilen baglylykda ýüze çykypdy.


text:
Anatoliý Makoýed 1969-njy ýylda serhetde gulluk etmäge geldi. Aradan 8 ýyl geçensoň, ony Sowet goşunynyň gizlin bölümine — ýörite tehniki razwetka ugratdylar. Onuň käbir operasiýalary häli-häzirem “Örän gizlin” diýen belgi astynda saklanylýar.
—Anatoliý Fýodorowiç, siz nireden bolarsyňyz?
—Günbatar Belarusdan. Meniň dogduk depäm — Gawrilçisy obasy 1940-njy ýyla çenli Polşa degişli bolypdy. 1944-nji ýylda bu ýerler azat edilensoň, kakamy Gyzyl goşunyň hataryna çagyrdylar we ol Berline çenli baryp ýetdi. 1947-nji ýylda uruşdan dolanyp gelip, öýlenipdir. 1948-nji ýylda bolsa men dünýä inipdirin.
—Ykbal sizi nädip serhet gullugyna getirdi?
—Mekdebi tamamlansoň, tokay hojalygynda işledim. 21 ýaşymda gulluga çagyrdylar. Türkmenistan SSR-ine ugratdylar. Aşgabatdan alty kilometr uzaklykda bolan, Köpetdagyň eteginde Eýran bilen serhetde ýerleşen “Newtonowka” serhet birikmesinde gulluk etdim.
—Üýtgeşik tebigy şertlerde agyr düşmedimi?
—Ýok-la, men ýadym we çydamlydym… Orta Aziýadaky ilkinji Täze ýyl hiç ýadymdan çykanok: köçelerde howanyň temperaturasy 21 gradus yssy, mekdep okuwçylary Täze ýyl arçasyna ýeňil eşikde barýarlar…
—Ýerli ilat bilen araňyz nähilidi?
—Türkmenler — ajaýyp halk. Biz bir maşgala ýaly bolup ýaşadyk. Serhedi bozýanlara garşy diňe biz däl, eýsem, ýerli ýaşaýjylar hem göreşýärdiler.
—Siziň durmuşyňyzyň gizlin bölegi haçan başlady?
—1977-nji ýylda meni ýörite tehniki razwedkanyň ýörite birikmesine iberdiler. Taýýarlyk geçdim, pars dilini öwrendim. Aşgabatdan uzakda ýerleşmedik ýerde gulluk etdim. Dogry düşüniň, bu ýerde geçiren işlerimiz barada maglumat berip bilemok…
—Siziň ýörite birikmäňiz Owganystanda bolan urşa hem gatnaşdymy?
—Hawa. Haçanda 1989-njy ýylyň 15-nji fewralynda general-leýtenant Gromow teleýaýlym boýunça sowet goşunlarynyň soňky tapgyrynyň sowet-owgan serhedini geçýändigini aýdanda, biz kärdeşlerimiz bilen ýylgyrman bilmedik. Çünki serhet goşunlary heniz Owganystanda galýardy.
—Siz haýsy ýyla çenli ýörite birikmede gulluk etdiňiz?
—1996-njy ýylyň awgustyna çenli. Şol ýyl maňa Goranmak ministrliginde Orýol şäherinde iki otgaly jaý hödürlediler. Biz-aýalym ikimiz maslahatlaşyp, göçüp gitmek kararyna geldik.
—Sizi Orýolda nähili garşyladylar?
—Umuman, başda ýeňil düşmedi. Ýöne soňra ähli zat ýerbe-ýer boldy. Her ýyl aýalym bilen Watanyma — Belarusa gidip gelýäris. Gyzymyz Moskwada işleýär.
—Siziň şu günki gün gulluk edýän oglanlara aýtjak-diýjek zatlaryňyz barmy?
—Mem ömrümiň köp bölegini serhetde gulluk etmäge bagyşladym. Ýaş nesle öz Watanymy söýmegi, oňa wepaly gulluk etmegi arzuw edýärin.


text:
Şu gün Orsýet bilen Norwegiýa Barens deňzindäki dawaly serhet raýonlaryny anyklamak boýunça deslapky ylalaşyga gol çekişdiler.
“Bu ylalaşyk territorial dawalary kadalaşdyrmak prosesiniň döwurleýin başlanmagyny göz öňünde tutýar” diýip, Osloda Orsýetiň prezidenti Dmitriý Medwedew bilen gepleşiklerden soň Norwegiýanyň premýer-ministri Ens Stoltenberg belledi.
Öz gezeginde Orsetiň prezidenti serhetleri açyklamaga degişli taýýarlanamaly ähli şertnamalar boýunça tehniki işlere ýakyn wagtlarda başlanjakdygyny aýtdy.


text:
Pakistanyň günorta-günbataryndaky Kwetta şäherinde janyndan geçen terrorçynyň hüjüminden ölenleriň sany 44-e ýetdi, onlarça adam ýaralandy.
Hüjüm şaýy musulmanlarynyň palestinlilere raýdaşlyk bildirip, ýöriş geçiren wagtyna gabat geldi.
Bu soňky üç günde Päkistanda bolan 2-nji uly terror aktydyr.
Çarşenbe güni Lahorda bolan şeýle hüjümden 35 adam ölüp, 300 çemesi adam ýaralandy. Olar hem ýerli şaýy musulmanlarydy. Ol teraktyň jogapkärçiligini Pakistandaky talyplar öz üstüne alypdy.
Synçylaryň aýtmagyna görä, ekstremistler ýurtdaky durnuklylygy bulaşdyrmak isleýärler.
Geçen aýda bu ýurtda bolan güýçli suw joşmasyndan millionlarça adam öý-öwzarsyz galypdy.
Şol bir wagtyň özünde häzir Owganystanda resmi saparda ýören ABŞ-nyň goranmak ministri Robert Geýtsiň aýtmagyna görä, Pakistanyň çägindäki söweşijilere garşy alnyp barylýan operasiýalara amerikan harbylarynyň gatnaşygy örän ujypsyzdyr.
Geýts Kandagarda ýerleşýän ABŞ-nyň harby bazasynda eden çykyşynda Pakistan hökümetiniň alyp barýan üstünlikli çäreleri netijesinde ekstremistlere owgan-päkistan serhedinde agyr kynçylyklar döreýär diýdi.


text: Geçen ýylyň noýabr aýynda Türkiýäniň Siriýa serhedi bilen golaýynda türk güýçleri Orsýetiň söweş uçaryny urup ýykansoň, Moskwa bilen Ankaranyň arasyndaky gatnaşyklar ýiti derejede ýaramaşlaşdy. Orsýet Türkiýä garşy sanksiýalary girizip, özüniň çarter uçuşlaryny goýbolsun etdi. Emma häzirki wagt Orsýetiň häkimiýetleri Türkiýä syýahat etmek mümkinçiliklerine gaýtadan rugsat beriljekdigini yglan etdi. Mundan soň, Orsýetiň syýahatçylary bir wagtlar orsýetlileriň arasynda örän meşhur bolan dynç alyş merkezlerine gitmek üçin nobata durýarlar. (Beata Bubenec, RFE/RL-yň “Häzirki zaman TW-si”)


text:
Ýusup Balasagunly
Ýusup Balasagunly 1017-nji qara haniylar uyghur döwletine degişli Balasagun şäherinde dünýä inýär. Ol bilim-sowadyny öz iliniň ulamalaryndan, danalaryndan alýar. Ene dilinden daşary arap, pars, ýunan, hytaý we hindi dillerini kemsiz özleşdirýär. Ol gadymy türki ynançlardan başga yslam, buddizm, maniheýçilik ýaly şol sebitde ýaýran beýleki dinleri hem çuňňur öwrenipdir. Şeýdibem alymyň ylmy gözýetimi has giňäpdir.
Ilki Balasagunly Ýusup ady bilen tanalan bu akyldar, «Kutadgu-bilik» («Bagt getiriji bilim») atly ajaýyp eserini ýazanyndan soň, has-hajyp derejesini gazanýar we Gara Bugra hanyň weziri edilip bellenilýär. «Kutadgu-bilik» 6645 beýtlik uly eserdir. Alymyň bu eserinde adamzadyň ruhy sagdynlygy, ahlak arassalygy, sabyr-kanagatlylygy, pespälligi we ruhubelentligi çeper sözleriň, sazlaşykly kapyýalaryň üsti bilen beýan edilýär.
Ol «Alymlaryň ylmy, halkyň ýoluny ýagtyldar. Ylym bir şem kibidir, gijelerine ýanar we adamzada dogry ýoly görkezer. Şonuň üçin alymlary hormatlamak we olaryň ylymlaryndan peýdalanmak gerekdir» diýip ýazýar. Bu eser türkmen dilinde ýazylan ilkinji syýasatnama eseri hasaplanýar.
Dünýä edebiýatynda we ylmynda öçmejek yz goýan türkmen akyldary Ýusup Balasagunly, taryhy maglumatlara görä, 1077-nji ýylda dünýäden ötýär. Biziň döwrümizde dürli ýyllarda, dürli dillerde çap edilen, «Kutadgu-bilik» dünýä ýüzünde uly meşhurlyga eýedir. Eseriň 1971-nji ýylda Daşkentde çap edilen Özbekçe we köne türki dildäki nusgasy, şeýle hem S.N.Iwanow tarapyndan rus diline terjime edilip, 1990-njy ýylda çap edilen nusgasy muňa mysal edip bolar.
Çeşme[üýtget | edit source]
“Dünýä edebiýaty” žurnaly (№1.2011)
Kategori:Türk yazarlar Kategori:Dilbilim Kategori:Türkçe Kategori:1017 doğumlular Kategori:1077 yılında ölenler Kategori:Ölmüş insanlar


text:
Gazagystanyň Astana şäherinde ýurduň “Ýewraziýa ykdysady bileleşigine” girmegine garşy protest geçiren ýedi aktiwist dört güne çenli türme tussaglygyna höküm edildi.
Şeýle-de, 27-nji maýda Astananyň golaýyndaky Ilýinka şäherinde bolan bu waka barada köpçülige maglumat beren üç žurnalist, şol sanda Azatlyk Radiosynyň Gazak gullugynyň habarçysy Orken Žoýamergen dört günlük administratiw tussaglyga höküm edildi.
Žoýamergen 27-nji maýda kiçi huligançylykda günäli tapyldy.
Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosynyň baş redaktory Nenad Peýis (Nanad Pejic) öz beýanatynda azat metbugatyň bozulmagy diýip, Žoýamergeniň tussag edilmegini ýazgardy. Peýis “Ol beýleki žurnalistler bilen bir birlikde gyssagly boşadylmalydyr” diýdi.
Ilki başda Gazagystanyň polisiýasy 29-njy maýda protest çärelerini geçirmegi planlaşdyrmak üçin Ilýinka şäherinde ýygnanan 20 aktiwisti tussag etdi. 29-njy maýda gazak prezidenti Nursultan Nazarbaýewiň rus we belarus kärdeşleri Wladimir Putini we Aleksandr Lukaşenkony garşy almagyna we olaryň “Ýewraziýa ykdysady bileleşiginiň” döredilmegi üçin ylalaşyga gol goýmagyna garaşylýar.
Tussag edilen aýallaryň we adamlaryň ýarysy soňundan boşadyldy.


text:
Fransiýa terrorçylyga garşy çäreleri güýçlendirdi.
9-njy iýulda Fransiýanyň Içeri işler ministrliginiň öňe süren çäreleriniň arasynda yslamçylar bilen baglanyşygy bardyr öýdülip güman edilýän adamlaryň daşary ýurtlara syýahat etmegine ýarym ýyllyk gadagançylyk göz öňünde tutulýar. Hödürlenen çärelere görä, şeýle raýatlaryň daşary ýurtlara giden ýagdaýynda olar babatynda halkara gözlegi yglan ediler.
Ýakyn günlerde ABŞ-nyň prezidenti Barak Obama Siriýada we Yrakda söweşýän jyhadçylaryň ýewropa ýurtlarynyň pasportlaryna eýe bolmagy bilen bagly aladalanma bildirdi.
“Käbir ýewropalylaryň harby hereketlere gatnaşmak üçin Siriýa gidýändigini, indi olaryň şu maksat bilen Yraga-da gidip bilýändigini bilýäris. Soň olar öz ýurtlaryna dolanýarlar. Olarda ýewropa pasportlary bolansoň, olara ABŞ barmak üçin hem wiza gerek däl” diýip, Barak Obama 29-njy iýulda “ABС” agentligine aýtdy.
Halkara mediasyndaky maglumatlara görä, Siriýada we Yrakda yslamçy söweşijileriň hatarynda dürli ýurtlaryň raýatlary, şol sanda girip-çykmak üçin berk wiza režimi bolan ýurtlaryň-da, hususan-da Merkezi Aziýa regionynyň ýaşaýjylary-da söweşýärler.
Siriýadaky we Yrakdaky söweşler üçin Özbegistanda adam toplamak, hamana mümkin däl ýaly bolup görünýär. Bu mesele resmi derejede agzalmaýan hem bolsa, dinçilere berk gözegçilik edýän ýurduň häkimiýetleri potensial yslamçylaryň özlerine we olaryň maşgala agzalaryna dowamly basyş edýärler.
“Jyhad” ýoly
Şol bir wagtda-da Siriýada jyhadçylara goşulmak isleýän özbegistanlylaryň tranzit ýoly hökmünde öz ýurtlary üçin wizasyz gatnawly Orsýet we Türkiýe ýaly ýurtlary ulanýandygy aýdylýar.
Orsýetde ýaşaýan, adam hukuklaryny goraýjy özbek aktiwisti Bahrom Hamroýew Özbegistandan Orsýete baryp, soň Siriýa aşmak üçin Türkiýä giden azyndan 10 özbegistanlyny tanaýandygyny aýtdy.
17 ýaşly Halima üç aýlyk çagasy bilen Türkiýede ýaşaýar. Ol adamsynyň Özbegistanda dini ynançlary sebäpli prokuratura tarapyndan yzarlanýandygy üçin öz ýurduna dolanyp bilmeýändigini aýtdy. Ol özbekleriň jyhad ýoluny saýlap almagyna ýurtdaky basyşlaryň sebäp bolýandygyny gürrüň berýär.
“Men özbekleriň Siriýa jyhada gidýändigi barada eşidýärin. Men olara düşünýärin, sebäbi Özbegistanyň güýçleriniň rehimsizligi adamlary şeýle ýoly saýlamaga iterýär. Meniň özüm entek [bu meselede belli bir] karara gelmedim” diýip, Halima aýtdy.
Siriýada we Yrakda “Yslam döwletiniň” düzüminde söweşýän merkezi aziýalylaryň sany barada anyk maglumatlar ýok.
Türkiýede ýerleşýän aktiwist Adam Çelik Siriýada prezident Başar al-Assada garşy söweşýän toparlaryň arasynda merkezi aziýalylaryň sanynyň 3 000-e çenli diýip hasaplanýandygyny aýtdy.
Özüniň “Yslam döwletine” degişlidigini aýdýan we “Al Sabrynyň topary” diýip atlandyrylýan guramanyň söweşijilerinden biri, özüni mujaheddin Abu Usmon özbek diýip tanadan adam Azatlyk Radiosynyň Özbek gullugy bilen WhatsApp arkaly söhbetdeş bolup Özbegistandan Türkiýäniň we Orsýetiň üstünden gelýän jyhadçylaryň sanynyň köpelýänidgini, olaryň käbirleriniň öz maşgalalary bilen gelýändigini aýtdy.
Türkmenistanly söweşiji
Geçen ýylyň tomsunda Siriýada hökümet güýçlerine garşy söweşýänleriň hatarynda türkmenistanly Röwşen Gazakowyň ele salnandygy barada habar berlipdi.
2013-nji ýylyň iýun aýynda Orsýetiň telewideniýesi Türkmenistanyň raýaty diýip, Röwşen Gazakowyň interwýusyny görkezdi. Gazakow özüniň bu ýerde Abu Abdylla lakamyny alandygy, “Al-Kaýda” toparyna degişli bolan Halapdaky (Aleppo) bir guramanyň düzüminde komandir bolandygy barada gürrüň berdi. Onuň öz ýany bilen bäş ýaşly ogluny hem alyp, oňa partlaýjy serişdeleri ýygnamagy öwredip duran pursatlarynyň wideoýazga alnandygy barada hem aýdyldy.
Şonda Türkmenistanyň Daşary işler ministrligi Türkmenistandan diýilýän Röwşen Gazakowyň habary bilen baglylykda metbugat üçin beýanat ýaýratdy we orsýet telekanallarynda efire berlen maglumatlaryň hakykata gabat gelmeýändigini mälim etdi.


text:
Sişenbe güni Kipriň parlamenti Ýewropa Bileleşiginiň hödürlän 10 milliard ýewro kreditinden ýüz öwürmekligi karar etdi. Parlamentiň bu baradaky ses berişliginiň öňýany Kiprde kredit almak baradaky bu planlara garşy köpçülikleýin protest çykyşlary gurnaldy.
Ýewropa Bileleşiginiň hödürlän bu krediti Kipriň banklaryndaky uly möçberdäki pul goýumlaryna salynýan salgytlary görnetin ýokarlandyrmaklygy şert edip göýýär. Bu şerte biznesmenler we ýerli raýatlar alada bilen reaksiýa bildirdiler.
Kipriň parlamentiniň kredit baradaky bu tekliplerden ýüz öwürmeginiň yzy bilen, Germaniýanyň maliýe ministri Kipriň esasy banklarynyň adatdan daşary krizis ýagdaýy bilen ýüzbe-ýüz boljakdyklaryny duýdurdy.
Bu wakanyň fonunda Kipriň maliýe ministri Mihalis Sarris şu gün Orsýetden maliýe ýardamlaryny almak meselelerini maslahatlaşmak üçin Moskwa bardy. Çarşenbe güni Kipriň hökümeti hem bu emele gelen ýagdaýy maslahatdaşmak üçin adatdan daşary maslahat geçirýär.


text:
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow 2015-nji ýylda altmyşdan gowrak mejlis geçirip, türkmen halkynyň ýaşaýyş-durmuş derejesini peseltmezlik üçin zerur çäreleri görendigini aýdýar.
Türkmen metbugaty prezidentiň anna güni, Ministrler kabinetiniň we Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň bilelikdäki mejlisini geçirendigini habar berýär.
«Häzirki döwürde dünýä ykdysadyýetinde çylşyrymly ýagdaýlar bolup geçýär, dünýä ykdysadyýetiniň ösüş depgini pes derejede saklanyp galýar, maliýe bazarlaryndaky durnuksyzlyk hem barha artýar, çig mal nyrhlary pese düşýär» diýip, prezident öz çykyşynyň başynda aýtdy.
Türkmen lideriniň pikirine görä, ykdysadyýetdäki maýa goýumlarynyň azalmagy, ösüp barýan ýurtlaryň milli pullarynyň hümmetleriniň peselmegi aýratyn hem ösüp barýan ýurtlaryň ykdysadyýetinde kynçylyk döredýär.
Emma prezident Berdimuhamedow, bolýan özgerişlikleri nazarda tutmak bilen, Türkmenistanda halkyň ýaşaýyş-durmuş derejesiniň pese düşmezligi üçin zerur bolan çäreleriň görlendigi barada öň hem aýdan pikirlerini gaýtalady.
Ýöne ol halkyň durmuş derejesini peseltmän saklan çäreler diýýäni barada, şeýle-de Türkmenistanyň nebitiň we gazyň bahasynyň aşak gaçmagy, Orsýetiň gaz töleglerini edip bilmezligi we beýleki ýagdaýlar bilen bagly çeken we çekjek zyýany, ol zyýanyň öwezini dolmak üçin edilen anyk işler, görlen tygşytlylyk çäreleri barada gürrüň etmän, geçirilen mejlisleriň sanyna ýüzlendi.
2015-de geçirilen mejlisler
«Ynha, biz şu ýyl Ministrler kabinetiniň 49 mejlisini, Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň 13 mejlisini, döwlet derejesindäki maslahatlaryň bolsa 38-sini geçirdik" diýip, prezident Berdimuhamedow aýtdy.
Şeýle-de ol Türkmenistanyň hökümet wekilýetiniň daşary ýurtlara 17 saparynyň amala aşyrylandygyny, daşary ýurtlardan bolsa Türkmenistana 22 sany hökümet delegasiýasynyň gelendigini, köp duşuşyklaryň geçirilendigini nygtady.
Türkmen lideriniň tassyklamagyna görä, geçirilen maslahatlarda we duşuşyklarda «çylşyrymly syýasy, ykdysady we durmuş meselelerine seredildi».
«Ynha, biz şu ýyl Ministrler kabinetiniň 49 mejlisini, Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň 13 mejlisini, döwlet derejesindäki maslahatlaryň bolsa 38-sini geçirdik.
Emma prezident şol maslahatlarda kabul edilen kararlar we çykarylan çözgütler «öz oňyn netijelerini berdi» diýse-de, halka S.Nyýazow döwründen bäri berilýän ýeňillikleriň saklanyp galmagyndan başga delil getirmedi.
«Ilatymyz üçin ähli durmuş ýeňilliklerini saklap galdyk» diýmek bilen, ol halkyň tebigy gazdan, elektrik energiýasyndan mugt peýdalanýandygyny belledi.
«Jemagat hojalygy hyzmatlarynyň nyrhlary ujypsyz bolmagynda galýar, harytlaryň nyrhlarynyň ýokarlanmagyna ýol bermezlik üçin hem zerur çäreleri gördük» diýip, prezident aýtdy.
Emma ýylyň başyndan awtoulagly raýatlara berilýän ýangyjyň ýatyrylmagy, manadyň dollaryň garşysyndaky hümmetiniň peseldilmegi, benziniň we beýleki bir topar harytlaryň we hyzmatlaryň gymmatlamagy türkmenistanlylarda, ýurt içinden gelýän habarlarda aýdylmagyna görä, ýeňillikli harytlar we hyzmatlar döwrüniň gutarýandygy barada howsala döredipdi.
Ikinji tarapdan, mugt harytlary pully etmek meselesi Ýaşulular maslahatynda hem orta atyldy. Şonuň bilen birlikde, ýurtda dollar satyn almak boýunça bir topar çäklendirme girizildi, býujet edaralarynyň işgärleriniň aýlyklarynyň bank hasaplaryna, plastiki kartlara geçirilmegi bilen, Täze ýylyň öň ýanynda nagt manat ýetmezçiligi duýuldy.
Mundanam başga, hökümet halkdan karz pul almak boýunça bäş ýyllyk obligasiýalary çap etmek kararyny yglan etdi.
Daşary ýurtlarda, hususan-da Türkiýede işleýän türkmenistanly migrantlar Azatlygyň sosial ulgamlardaky saýtlarynda öz dogduk watanlarynda ýaşamagy we işlemegi arzuw edýändiklerini, emma ýurtda ýeterlik iş bolmansoň, özlerini we maşgalalaryny eklemek üçin daşarda galmaga mejburdyklaryny aýdýarlar.
Türkmenistan soňky 20 ýylda ýurtda 117 milliard dollardan gowrak maýa özleşdirilendigini, häzir iki müň çemesi iri gurluşyk obýektiniň gurulýandygyny aýdýar.
Emma ýurt sebitde iň ýapyk, hormatly dynç alşa çykan raýatlaryna iň az pensiýa berýän döwletleriň hatarynda agzalýar.


text:
Ýekşenbe güni Awstriýada hökmany goşun gullugyny ýatyryp, meýletin professional harby gulluga geçmek meselesi boýunça ähliumumy referendum geçirilýär.
Häzirki wagt hökmany goşun gullugyna çagyrylýan raýatlar Awstriýanyň 35 müňlük goşunynyň 60 prosentini ybarat edýär. Hökmany gulluga çagyrylýan bu raýatlar goşunda alty aý gulluk edýärler.
Hökmany gulluga gatnaşmak islemeýän raýatlar dokuz aý jemgyýetçilik hyzmatlarynda işlemeklige borçly edilýär.
Awstriýa Ýewropa Bileleşiginde hökmany harby gulluk düzgünini ulanyp gelýän örän az sanly ýurtlardan biri.


text:
Şu gün Ýaponiýanyň häkimiýetleri Aziýa dünýä bölegindäki iň uly howa kompaniýasy bolan «Ýapon Howa Ýollary» (Japan Airlines) kompaniýasynyň bankrot bolandygyny yglan etdiler.
«Ýapon Howa Ýollary» kompaniýasy şu günki gün 16.5 milliard dollar bergide diýlip hasaplanylýar.
Bu kompaniýanyň bankrot bolmagy Ýaponiýadaky iň uly korporatiw bankrotlaşma hökmünde alamatlandy.
Ýöne bu bankrotlaşmaa garamazdan, «Ýapon Howa Ýollary» kompaniýasynyň uçarlarynyň çäkli ýagdaýlarda uçmaklaryny dowam etdirjekdikleri habar berilýär.
Emma, maglumata gorä, kompaniýanyň işiniň dowam etdirilmegi üçin ýurduň hökümeti onuň işini täzeden gurnap, kompaniýanyň işgärlerinden üçden bir bölegini, ýagny 15 müňe golaý işgärini kemelder.


text:
Kaşmiriň Hindistana degişli böleginde howpsuzlyk güýçleri hökümet binasyna hüjüm eden we azyndan ýedi adamy öldüren söweşijilere garşy göreşini üçünji gününde, ýagny 22-nji fewralda hem dowam etdirýärler.
22-nji fewralda komandirleriň we polisiýanyň täze operasiýalary başlatmagy netijesinde Srinagaryň golaýyndaky jaý toplumyndan güýçli ok atyşyklaryň we partlamalaryň sesini eşitse bolýar. Srinagar Kaşmiriň Hindistana degişli böleginiň tomusky paýtagtydyr.
Hindistanyň howpsuzlyk resmileriniň aýtmagyna görä, 21-nji fewralda bir söweşiji öldürilenden soň, el granatlary we pulemýotlar bilen ýaraglanan üç ýa-da dört söweşijiniň heniz hem jaý toplumynyň içindedigi çaklanylýar.
Gürrüňi edilýän sebitdäki çaknyşyklar 20-nji fewralda söweşijiler hindi ýarymharby esgerleriniň ulag kerwenine ot açyp, hökümetiň binasyna gaçyp bukulan mahaly başlady. Bu waka sebäpli 110-dan gowrak hökümet işgäri ewakuasiýa edildi.


text:
Düýn Indoneziýanyň Sumatra adasynyň golaýynda ýüz beren güýçli ýer yranmasynyň netijesinde dörän suw joşgunynda 100-den gowrak adam öldi.
Indoneziýanyň hökümet resmileri deňziň territoriýasynda ýüz beren 7.7 bal ýer yranmasynyň netijesinde Sumatra adasyndan günbatardaky Mantawaý adalarynda uly sil heläkçiliginiň ýüze çykandygyny mälim etdiler.
Resmileriň maglumatyna görä, edil häzirki wagt bu sil heläkçiliginde azyndan 110 adam öldi diýlip hasaplanylýar, ýene 500 töweregi adam bolsa dereksiz ýitipdir.
Bu wakanyň fonunda bolsa, düýn Indoneziýanyň Ýawa adasyndaky Merapi dagynda wulkan atylmagy netijesinde-de azyndan 18 adamyň ölendigi barada maglumat alyndy.
Ýawa adasy düýnki sunami heläkçiliginiň bolan raýonyndan 1 müň 300 kilometr töweregi gündogarda ýerleşýär.


text:
Siriýaly aktiwistler düýn režime garşy protestleri basyp ýatyrýan howpsuzlyk güýçleriniň ýene 8 adamy öldürendiklerini aýdýarlar.
Protestçiler Siriýa režimine garşy halk gozgalaňlarynyň başlanmagynyň alty aýlygyny bellemegi planlaşdyrýarlar. Bu wakanyň fonunda bolsa düýn howpsuzlyk güýçleriniň birnäçe oba-şäherde tutha-tutluk geçirendigi habar berildi.
Birleşen Milletler Guramasy mart aýynda başlanan gozgalaňlardan bäri 2 müň 600 çemesi adamyň öldürilendigini, olaryň köpüsiniň graždan ilatdandygyny aýdýar.
Ýewropa Bileleşigi Damaska garşy sanksiýalary güýçlendirmegi planlaşdyrýar. Orsýet düýn Siriýada prezident Başar al-Assadyň režimi ýykylsa, terrorçy guramalaryň häkimiýete gelmeginden alada edýändigini aýtdy.


text:
Gadyrly daýym, mähriban daýzam,
Sag-aman gezip ýörsüňizmi? Öý-içeri, iş-güýç oňatçylykmy?
Men ýakynda eşiden habarlarymdan soňra hiç rahatlanyp bilmän, siziň bilen öz garaýyşlarymy, tekliplerimi paýlaşmagy makul bildim. Garşy bolmarsyňyz diýip umyt edýärin.
Iki ýyl mundan ozal durmuşa çykan gyzyňyz, meniň doganoglan gyz jigim Maýa sekiz aýlyk bäbegi bilen oýüne dolanyp gelipdir. Ony ýan ýoldaşy erbet ýenjipdir diýen habar meni gaty gynandyrdy. "Alan zarbaly urgularyndan ýaňa onuň döşi göm-gök bolupdyr" diýip, aýal doganym gürrüň berýär. Agyrysyna çydap bilmän, ony lukmana görkezmeli bolupsyňyz. Lukman maşgaladaky zorluk barada şübhelense-de, ýagdaýy derňemän, "wah, ýykylaýypdyr-da" sebäbe esaslanyp, bejeriş berip göýberipdir. Siziň bu barada biragyzdan dymmagyňyz we polisiýa, kanun goraýjy edaralaryna ýüz tutmazlygyňyz bolsa meni hasam beter gynandyrdy.
Men bolan wakany anyk bilmeýärin. Emma, beýle ýagdaýa düşünmek üçin jikme-jik bilmek zerur däl diýip hasaplaýaryn. Sebäbi, jübütleriň arasynda nähili düşünişmezlik bolan hem bolsa adama el galdyrmak ýa zorluk bikanun hereket bolup durýar. Jemgyýetiň öz gezeginde muny açyk ýazgarmalydygyna we kanuny bozujynyň hem jogapkärçilige çekilmelidigine ynanýaryn. Men siziň: "Wah, türkmençilikde biz maşgala abraýyny saklamak üçin şeýtmeli bolýarys. Polisiýa gidip, masgara bolup ýöresimiz gelenok!" diýjegiňizi hem bilýärin.
Biz türkmen maşgalalarynda häli-şindi şeýle ýagdaýlaryň bolýandygyny, gaýtalanyp durýandygyny eşidip durýarys. Gynansakda, köpümiz şeýle habarlara öwrenişip gidipdiris we maşgaladaky gelinlere garşy zorlugy adaty bir ýagdaý ýaly kabul edýaris. Men bu mesele barada kän pikirlenýarin. Sebäbi, men şeýle ýagdaýa öwrenişip bilemeýärin. Gaharym gelýär. Şeýle wakalar lapymy keç edýär. Biz nähili jemgyýetde ýaşaýarys?
"Masgara bolup ýörmäli, baran ýeriň bilen öňuşyp geziber gyzym! Il-gün näme diýer!?" ýaly düşünjeler durmuşymyzyň esasy ýörelgesi bolup gidipdir. Näme üçin biz şu düşünjäni aýalyna el galdyrýan erkekleri utandyrmak, ýazgarmak üçin ulanmaýarys? Tersine, bu düşünjäni bolan zorlugy ýaşyrmak üçin ulanýarys. "Aýalyňa el gadyrýanyňy bilseler il-gün näme diýer?" diýýänlere duş gelmek kyn. Gaýtam ýenjilen gelinden: "Şarpykmy ýa-da depip urdumy?" ýaly soraglar bilen hem edilen zorlugy hem öz ynsabymyzy aklajak bolýarys. Ýoldaşy bigünä, wakany bolsa "türkmençilikde" kadaly zat diýip hasaplaýarys. Eýsem zorlugyň "kadaly" derejesi bolan jemgyýetde ýaşamak howply dälmi?
Ogluňyz urulan bolsa derrew polisiýa jaň ederdiňiz, bolan zorluga başgaça garardyňyz. Ýöne weli, gelin urulan ýerde munuň ýaly zatlar üçin polisiýa ýüz tutulmaýar? Näme üçin? Ogluňyzyň bedenine şikes ýetende, onuň agyrysyny, yzasyny siz ene-ata hökmünde gyzyňyzyňkydan başgaça duýýarsyňyzmy? Gelniň, gyzyň agyrysy "gowşagrak" çykýarmy?
Şiziň hereketleriňiz gyz we oglan agtyklaryňyzyň aňynda elhenç görelde hökmünde yz galdyrýar. Zorlugy ýapyp ýaşyrmak, oňa şaýat bolýan we siziň bu düşünjeleriňizi eşidip ösýan oguldyr, gyz agtyklaryňyzyň geljegine ýaramaz täsir edýär. "Zorluga, kemsitmelere çydamaly!" diýen düşünjeler türkmen gyzjagazlarynyň aňyna guýulanda olarda "bagtly maşgala" barada nähili garaýyşlar döräp biler? Olar geljekde nähili ýan ýoldaşy saýlap alarlar?
Aýala ýan ýoldaşy tarapyndan edilýän zorluk diňe bir fiziki, jynsy, emosional zolrugy däl, eýsem erkegiň aýalyny kontrol astynda saklamak niýeti bilen edýän her dürli hereketlerini hem öz içine alýar. Bolan zorluk Maýanyň we onuň bäbeginiň fiziki (bedenine) we ruhy saglygyna gönüden-göni täsirini ýetirýär. Uzak möhletleýin hroniki stress Maýanyň saglyk ýagdaýyny erbetleşdirip biler. Zorluk bir topar keselleriň sebäbidir. Döwük-ýenjik, ýaralar göze görünýär, ýöne zorluk göze görünmeýän köp içege, nerw ulgamynyň kesellerine-de sebäp bolup bilýär. Döwrebäp barlaglara görä bolan zulumlygyň täsiri uzak wagt dowam edýär. Zorlugyň gaýtalanýan epizodlary aýalyň saglygyna aýratyn täsir ýetirýär diýip garalman, dowam ediji, uzyn möhletli täsirleri göz öňünde tutmaly. Gyzyňyz bilen zorlugyň duýgularyna salýan täsiri barada aç-açan gürrüňdeş bolsaňyz kän zat öwrenerdiňiz. Urulan aýallar ruhy kesellerden ejir çekýärler: depressiýa, ruhyçökgünlik, ynamsyzlyk, gorkular, janyna kast etmeklik...
Sekiz aýlyk çaga bilen kösenip, ummasyz stressi başdan geçirip ýören enäniň ýagdaýy onuň ýaş çagasynda aýyrylmaz yz galdyrýar. Ruhyçökgünlik ene süýdüniň azalmagyna uly sebäp bolup, çagany kadaly ösmäge zerur bolan iýmitden mahrum edýär. Bu bolsa çaganyň emosional we fiziki taýdan göýdük ösmegine ýol açýar. Barlaglara görä şeýle zorluga şaýat bolup ösýän çagalaryň özleriniň hem zorluk etme ähtimallygy artýar. Olaryň saglygy, akyl taýdan ösüşi gowşak, adamlar bilen aragatnaşyk gurmak ukyplary pes bolýar.
Sözümiň soňunda Maýanyň mertebesi, onuň çagasynyň geljegini, çynlakaý maşgala abadançylygyny göz öňüne tutup, adalatyň hatyrasyna hereket etjegiňize ynam bildirýändigimi belläsim gelýär.
Hormatlamak bilen, ýegeniňiz Maral.
Awtor: Maral Nazarowa
Teswirlemeler
Bu ýalňyş! Beýle bolmaly däl. Adam mertebesi - aýal bolsun, gyz bolsun, çaga bolsun , erkek bolsun - peseldilmeli däl!
Gynansakda biz şowenist jemgyýetde ýaşarys. Egerde syn edip görseňiz oglanlar - erkekler has öňde tutulýar. Netijede gyz maşgalalaryň ejir çekmesi, we ýokardaky makalada bellenip geçilşi ýaly - zulma sezewar bolmagy hem - adaty bir zat hökmande görülýär.
Gyzlar - başynda gelenleri barada gürlemäne köplenç utanýalar, çekinýäler - köpçüligiň pikirinden, gepinden çekinýäler!
Bu wakalaryň täsirinde ulalýan çagalaryň soňra şeýle zorluklary gaýtalamajakdygyna kim güwä geçip biler?!
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
Oraza aýynyň başlanmagy bilen 13-nji awgustdaky juma namazyna ýynananlaryň howpsuzlygyny üpjün etmek üçin Iýerusalimde ýerleşýän Al-Aksa metjidine 2 müňe golaý polisiýa işgäri gözegçilik etdi.
Ysraýylyň polisiýasynyň beren maglumatlarynda dürli dinlere uýýanlaryň arasynda ýüze çykmagy ähtimal çaknyşyklaryň öňüni almak maksady bilen şeýle howpsuzlyk çäreleriniň görülýändigi aýdylýar.
Musulmanlaryň iň mukkades ýerleriniň biri hasaplanýan Al-Aksa metjidinde okalan juma namazyna onlarça müň adamyň gatnaşandygy habar berilýär.


text:
Düýn “Turkmenistan Altyn Asyr” internet sahypasynyň ýazmagyna görä, 22-nji sentýabrda Nýu Ýorkda türkmen-amerikan biznes forumy boldy.
Ony ABŞ-nyň “Euroasia group” atly konsaltatiw kompaniýasy we beýlekiler gurnady.
Foruma ABŞ-nyň Döwlet departamentiniň ýokary derejeli resmileri we iri kompaniýalarynyň wekilleri gatnaşdylar diýip habar berildi.
Berdimuhamedow öz çykyşynda Türkmenistanda amala aşyrylýan ykdysady reformalar barada giňişleýin gürrüň edip, amerikaly işewür adamlary Türkmenistana çagyrdy.
Duşuşykda ABŞnyň Döwlet sekretaryniň Ýewroaziýanyň energiýasy barada ýörite wekili Riçard Morningstar öz ýurdunyň adyndan çykyş edip, Türkmenistanyň pozisiýasyna gowy baha berdi diýip “Türkmenistan Altyn Asyr” internet sahypasy ýazdy.
Şeýlede ol 22-nji sentýabrda Berdimuhamedowyň Amerikanyň öňki Döwlet sekretary, meşhur syýasatçy Kissinjer bilen duşuşandygyny habar berdi. Olar dürli meseleler barada pikir alyşdylar.
Şol gün prezident Berdimuhammedow BMG-nyň ykdysady hem sosial meseleler boýunça departamentiniň başlygy Tihomirow we ABŞ-nyň “Şewron” nebit kompaniýasynyň prezidenti Jeýa Praýer bilen hem duşuşdy.
Praýer öz kompaniýasynyň Türkmenistan bilen uzak wagtlaýyn hyzmatdaşlyga we nebit pudagyna sermaýa ýatyrmak baradaky proýektlere gatnaşmaga içgin gyzyklanýandygyny aýtdi diýip “Türkmenistan Altyn Asyr” internet sahypasy düýn ýazdy.
Mundan başga-da, Türkmenistanyň prezidentiniň Türkiýanyň Premýer-ministri bilen duşuşyk geçirendigi habar berilýär.


text:
3-nji iýunda geçirilen Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň mejlisinde ýurduň wise-premýeri Tuwakmämmet Japarow öz hasabaty bilen çykyş edip, Jenaýatçylykly ýollar bilen alnan girdejileriň kanunlaşdyrylmagyna we terrorçylygyň maliýeleşdirilmegine garşy göreş barada Ýewraziýa topary
(ÝAT) bilen Ylalaşyga gol çekmäge taýýarlyk görülýändigini aýtdy.
Türkmenistanyň prezidenti bu ylalaşygy oňlap, “Dünýäniň ähli ýurtlary we abraýly halkara maliýe düzümleri bilen hyzmatdaşlygy ösdürmegiň Türkmenistanyň daşary syýasatynyň strategiýasynyň möhüm ugurlarynyň biri bolup durýandygyny” hem belledi.
Jenaýatçylykly ýol bilen alnan girdejileriň kanunlaşdyrylmagyna we terrorçylygyň maliýeleşdirilmegine garşy göreş baradaky Ýewraziýa toparynyň esasy maksatlarynyň biri sebitde hapa pullaryň ýuwulmagynyň we terroçylygyň maliýeleşdirilmeginiň öňüni aljak çäreleri işläp düzmekdir.
Bu topar 2004-nji ýylda döredilip, onuň düzümine Belarus, Gazagystan, Hytaý, Gyrgyzystan, Orsýet, Tajigistan, Türkmenistan we Özbegistan girýär. Türkmenistan bu toparyň düzümine 2007-nji ýylda goşulyp, geçen ýyl onuň doly ygtyýarly agzasy boldy.
Jenaýatçylykly ýol bilen alnan girdejileriň kanunlaşdyrylmagyna we terrorçylygyň maliýeleşdirilmegine garşy göreş baradaky Ýewraziýa topary bikanun girdejileriň kanunlaşdyrylmagyna garşy maliýe çärelerini işläp düzýän FATF (Financial Action Task Force) görnüşli regional guramadyr.
FATF guramasynyň Pariždäki edarasynyň administratory Riçard Berkhouta guramanyň hödürleýän rekomendasiýalaryny ýurtlaryň berjaý edip-etmezligi barada Azatlyk Radiosyna şeýle diýdi: “FATF guramasynyň teklipleri bikanun girdejileriň kanunlaşdyrylmagyna garşy global ölçegler hökmünde Halkara walýuta fondy, Bütindünýa Banky, BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşi tarapyndan ykrar edildi. Şonuň üçin ol maslahatlar hökmany suratda amala aşyrylmaly”.
Jenaýatçylykly ýol bilen alnan girdejileriň kanunlaşdyrylmagyna we terrorçylygyň maliýeleşdirilmegine garşy göreş baradaky Ýewraziýa toparynyň Moskwadaky edarasy Türkmenistan bilen gol çekiljek ylalaşyk barada häzrlikçe Azatlyk Radiosyna kommentariý bermekden saklandy.


text:
«Human Rights Watch» guramasy Eýran öz ýurdunda ýaşaýan müňlerçe dokumentsiz owgany Tähranyň gurnan milisiýasynyň hatarynda Siriýada söweşmäge çekdi diýýär.
29-njy ýanwardaky hasabatda Eýranyň Yslamçy rewolýusiýa gwardiýasynyň owgan emigrantlaryny we bosgunlaryny azyndan 2013-nji ýyldan bäri Siriýada söweşmäge «höweslendirýändigi» aýdylýar.
HRW guramasynyň gürleşen owgan bosgunlarynyň käbiriniň aýtmagyna görä, olara, eger Siriýada söweşmekden boýun gaçyrsalar, Owganystana deportasiýa ediljekdikleri aýdylyp, haýbat hem atylypdyr.
Hasabatda aýdylmagyna görä, Tähranyň mejbury çäreleri owgan bosgunlarynyň bir toparynyň Eýrandan gaçyp, Ýewropa ýurtlaryna aşmagyna sebäp bolupdyr.
Eýran Siriýada söweşýän owganlaryň meýletinçilerdigini aýdýar.
Eýranda 3 million çemesi owgan ýaşaýar we olaryň diňe 950 müň çemesiniň kanuny bosgun durumy bar.


text:
Ýewropa Bileleşigi Azerbaýjanyň prezidenti Ylham Aliýew tarapyndan yglan edilen günä geçişlige gowy baha berdi.
20-nji oktýabrda ýaýradylan beýanatda Ýewropa Bileleşiginiň Ýokary derejeli wekili Ketrin Aştonyň (Catherine Ashton) we bileleşigiň giňelmek boýunça ýörite komissary Stefan Fuleniň (Stefan Fuele) metbugat sözçüleri günä geçişlik esasynda 80 çemesi tussag, şol sanda azyndan dört sany raýat aktiwisti azatlyga goýberiler diýdiler.
Olar bu ädimi “soňky aýlardaky tendensiýadan yza gaýtmak üçin ädilen ilkinji oňyn ädim” diýip atlandyrdylar we Azerbaýjanyň resmilerine “häzirki wagt türme tussaglygy bilen ýüzbe-ýüz bolýan raýat jemgyýeti guramalaryna degişli beýleki şahslar” üçin hem günä geçişligiň gerimini giňeltmäge çagyryş etdiler.
Ýewropa Bileleşigi, Birleşen Ştatlar we Birleşen Milletler Guramasynyň adam hukuklary boýunça ekspertleri Azerbaýjanda raýat jemgyýetlerine garşy amala aşyrylýan repressiýany ýazgarypdylar.


text:
Türkmenistanyň dokma senagatynyň işgärleriniň güni mynasybetli geçirilýän “Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe dokma senagaty pudagy innowasion ösüş ýolunda” atly dokma önümleriniň halkara sergisine gatnaşyjylara
Hormatly sergä gatnaşyjylar!
Hormatly dokmaçylar!
Gadyrly myhmanlar!
Sizi eziz Watanymyzyň paýtagty Aşgabat şäherindäki Sergi köşgünde Türkmenistanyň Dokma senagatynyň işgärleriniň güni mynasybetli geçirilýän halkara sergisiniň açylmagy bilen tüýs ýürekden gutlaýaryn!
Berkarar Watanymyzyň, merdana halkymyzyň ýeten belent sepgitlerini, gazanan üstünliklerini bu gün bütin dünýä ykrar edýär. Ýurdumyzyň dokma pudagynda ýetilen belent sepgitleri dünýä ýaýmakda bu halkara sergisiniň uly ähmiýete eýe boljakdygyna berk ynanýaryn!
Häzirki döwürde ýurdumyzda täze gurulýan iri kärhanalaryň esasy bölegi dokma pudagyna degişli bolup, olarda dünýä ölçeglerine doly laýyk gelýän ýokary hilli dokma önümleri öndürilýär. Diňe bir 2014-nji ýylda Lebap welaýatynyň Seýdi şäherinde täze pagta egriji fabrigiň gurlup, işe girizilmegi, Türkmenabat şäherinde pamyk egriji fabrigiň durkunyň täzelenmegi, şeýle hem Daşoguz welaýatynyň Köneürgenç etrabynda täze pagta egriji fabrigiň gurlup, ulanmaga berilmegi muňa aýdyň şaýatlyk edýär.
Hormatly sergä gatnaşyjylar!
Gadyrly myhmanlar!
Ýurdumyzyň dokma senagaty pudagynyň işgärleriniň ýokary hilli harytlary öndürmekde, haryt bolçulygyny döretmekde, ykdysadyýetimizi ösdürmekde uly işleri bitirýändiklerini şu baýramçylyk gününde aýratyn bellemek isleýärin. Bu pudagyň işgärleri döwletimiz tarapyndan uly alada bilen gurşalyp alynýar. Olaryň netijeli we öndürijilikli zähmet çekmekleri, amatly durmuş şertlerinde ýaşamaklary, öz hünär derejelerini kämilleşdirmekleri üçin ähli zerur şertler döredilýär.
Ýurdumyzda dokma senagatyny ösdürmek boýunça göz öňünde tutulan işler daşky gurşawa zyýan ýetirmezden, sazlaşykly amala aşyrylýar. Eziz Diýarymyzda täze gurlup, ulanmaga berilýän kärhanalara halkara guramalary tarapyndan berilýän güwänamalar hem muny doly tassyklaýar.
Dünýä ylmynyň gazananlaryny, häzirki zamanyň iň kämil tehnologiýalaryny önümçilige ornaşdyrmak arkaly ýurdumyzy senagat taýdan ösen döwletleriň hataryna goşmak, ykdysadyýetimiziň ähli pudaklaryny mundan beýläk-de ösdürmek we kämilleşdirmek öňümizde durýan örän möhüm wezipeleriň biridir.
Şu maksatlardan ugur alnyp, dokma önümçiligine täze tehnologiýalary ornaşdyrmaga, halkara hyzmatdaşlygynyň gerimini has-da giňeltmäge aýratyn üns berilýär. Bu ugurda halkara çäreleriniň öz oňat netijelerini berýändigini Aşgabatda yzygiderli geçirilýän sergiler we ylmy maslahatlar aýdyň görkezýär.
Biziň merdana halkymyzyň agzybirlikli zähmet çekip, berkarar döwletimiziň ykdysady kuwwatyny barha berkidýändigini, ösüşiň täze belentliklerine çykarýandygyny geçirilýän bu halkara sergisi hem dünýä jemgyýetçiligine ýene-de bir gezek aýdyň görkezer. Şeýle hem bu halkara sergisi ýurdumyzyň ykdysadyýetiniň iri pudaklarynyň biri bolan dokma senagatynda gazanylan üstünlikler bilen tanyşdyrmaga mümkinçilik berýän ähmiýetli çäreleriň biridir.
Hormatly sergä gatnaşyjylar!
Gadyrly dokmaçylar!
Hormatly myhmanlar!
Sizi Türkmenistanyň Dokma senagatynyň işgärleriniň güni mynasybetli geçirilýän «Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe dokma senagaty pudagy innowasion ösüş ýolunda» atly dokma önümleriniň halkara sergisiniň öz işine başlamagy bilen ýene-de bir gezek tüýs ýürekden gutlaýaryn!
Size berk jan saglyk, abadan we bagtyýar durmuş, egsilmez rysgal-döwlet, eziz Watanymyzyň mundan beýläk-de gülläp ösmegi ugrunda alyp barýan işleriňizde hemişe rowaçlyklary arzuw edýärin!
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow.


text:
Şu gün Moskwanyň Sawelowsk sudy premýer-ministr Wladimir Putine oppozisiýada durýan üçin syýasatçynyň öz mertebesini goramak üçin beren şikaýatyna sereder.
Heniz resmileşdirilmedik Halk azatlygy partiýasynyň egindeş başlyklary - Boris Nemsow, Wladimir Milow we Wladimir Ryžkow geçen ýylyň dekabrynda Putiniň özleri bilen bagly göni efirde aýdanlary üçin suda şikaýat etdiler.
Şonda premýer oppozisionerleri 1990-njy ýyllarda döwlet býujetinden milliardlarça pul ogurlamakda aýyplypdy.
Nemsow, Milow we Ryžkow Putinden şol sözüni ýalana çykarmagy we million rubl kompensasiýa tölemegi talap edýärler.


text:
Penşenbe güni Täjigistanyň hökümete degişli bolmadyk guramalarynyň zorluklara garşy koalisiýasy tussaglaryň köpçülikleýin ýenjilmegi barada bar bolan soňky maglumatlaryň derňelmegine çagyryş etdi.
Bu koalision gurama bir hepde mundan ozal Täjigistanyň Duşenbe şäheriniň türmesinden Hojent şäheriniň türmesine geçirilen tussaglardan azyndan 50 töwereginiň türmäniň işgärleri tarapyndan rehimsizlik bilen ýenjilendigini aýdýar.
Ýerli aktiwistler bu ýenijilen tussaglardan azyndan dördüsiniň şu ýylyň sentýabr aýynda başga bir tussagyň urlup öldürilmegine şaýat bolandyklaryny aýdýar.
Täjigistanyň hökümete degişli bolmadyk guramalarynyň zorluklara garşy koalisiýasynyň ýaýradan bu beýanatynda ýurduň türmelerinde ýene azyndan alty sany tussagyň gümürtik ýagdaýlarda ölendigi aýdylýar.


text:
Penşenbe güni Birleşen Ştatlaryň gizlin gulluklary prezident Barak Obamanyň we Nýu-Ýorkuň meri Maýkl Blumbergiň adyna ýollanan haýbat atyjy hatyň ele salnandygyny mälim etdiler.
Maýkl Blumberge we onuň ýaraglara gözegçilik ediji bölümine ýollanan bukjanyň içinden zäherli risin maddasyna meňzeş maddanyň-da tapylandygy habar berilýär.
Mundan daşary, bukjalardaky hatlarda ýaraglara kontrollyk edilmegine garşy haýbat atyjy duýduryşlaryň-da ýazylandygy aýdylýar.
Birleşen Ştatlaryň howpsuzlyk gulluklary soňky iki aýyň dowamynda içi zäherli maddaly birnäçe haty ele saldylar. Geçen aý prezident Obama we ýene iki sany resmä şeýle bukjalary ýollamakda aýyplanyp bir raýat tussag edildi.


text:
Türk prezidenti Rejep Taýyp Erdogan Türkiýe Bosniýa bilen ykdysady we syýasy gatnaşyklaryny güýçlendirmek isleýär diýdi. Häzire çenli Bosniýa 50 million ýewro möçberinde maýa ýatyran Türkiýe Saraýewoda ýene-de 25 million ýewro maýa ýatyrmagy meýilleşdirýär.
20-nji maýda Erdogan ençeme ministrler we işewürler bilen birlikde Saraýewo bardy. Türk işewürleri iki ýurduň arasyndaky ykdysady hyzmatdaşlygy artdyrjak birnäçe ylalaşyga gol goýdular.
Bosniýanyň prezidenti Mladen Iwaniç süýt önümlerini öndürýän bosniýaly işewürler öz harytlaryny Ýewropa Bileleşigine agza ýurtlara eksport etmekde kynçylyk çekýän mahaly, Bosniýadan Türkiýä azyk we beýleki önümleriň eksportynyň artdyrylmagy täze iş orunlaryny döreder diýdi.


text:
Rus sülçüleri Moskwada bir aýalyň öz 21 ýaşly ogluny öldürtmek üçin hakyna adam tutandygyny, sebäbi onuň oglunyň täze kompýuter almak üçin karz alan puluny yzyna gaýtaryp bermändigini aýdýarlar.
Derňew komissiýasynyň beýanatynda 47 ýaşly aýalyň täze noutbuk satyn almak üçin özünden karz pul alan we ony yzyna tölemekde geleňsizlik eden ogly bilen tersleşendigi aýdylýar.
Şondan soň ol aýal bir tanşyna öz ogluny öldürse 12 müň ýewro ýa-da 17 müň 160 dollar berjegini aýdýar.
Ýöne hakyna tutulan adam bu barada polisiýa habar berýär we ol aýal ogluny öldürtmek üçin soňky tölegini edende tussag edilýär.


text:
Eýran we dünýäniň iň täsirli alty ýurdy Tähranyň ýadro programmasy boýunça gepleşikleriň nobatdaky tapgyryna başladylar.
Ženewada geçirilýän gepleşikleriň esasy maksady Eýranyň ýadro programmasy boýunça alyp barýan işlerini ýarym ýyllyk togtatmagyny gazanmak. Günbatar Eýrana garşy girizilen käbir sanksiýalary gowşatmagy wada berýär.
Ýadro programmasy
Günbatar döwletleri Eýranyň urany baýlaşdyrmak boýunça alyp barýan işlerini 20% çäklendirmegini isleýärler.
Şeýle-de olar Eýranyň günbatarynda ýerleşýän Arak şäherinde reaktoryň gurulmagyndan aladalanma bildirýärler. Bu ýerde öndüriljek plutoniý serişdesi ýadro ýaragyny ýasamak üçin ulanylyp bilinýär.
Günbatar döwletleri Eýranyň ýadro ýaragyny döretmäge çalyşýandygyny aýdýarlar, Tähran bolsa öz ýadro programmasynyň parahatçylykly maksatlara gönükdirilýändigini aýdýar.
Eýranyň baş lideri aýatolla Ali Hamenei Ženewadaky gepleşikleriň başlanmagynyň öňüsyrasynda çarşenbe güni irden Tähranda eden çykyşynda eýran halkynyň öz hak-hukuklaryndan sähelçe-de el çekmejegini ýene-de duýdurdy.
Diplomatik tagallalar
Taraplar on gün mundan ozal Ženewada geçiren ozalky gepleşiklerinde ylalaşyga gelip bilmändiler.
Şol bir wagtda-da gepleşikleriň täze tapgyrynyň öňüsyrasynda taraplaryň arasynda ylalaşygyň gazanylmagyna bildirilýän umytlar güýçlenipdi. Pursatdan peýdalanmak üçin ýurtlaryň diplomatiýa taýdan aktiwligi hem güýçlendi.
ABŞ-nyň prezidenti Barak Obama Waşingtonda biznes liderleriniň forumynda eden çykyşynda taraplaryň gepleşiklere çynlakaý çemeleşýändiklerini belledi. Obama halkara sanksiýalarynyň netijeli bolup, Tährany özünde ýadro ýaragyny ýasamak niýetiň ýokdugyna halkara jemgyýetçiligini ynandyrmak üçin gepleşiklere başlamaga mejbur edendigini belledi.
Şeýle-de Barak Obama sişenbe güni ABŞ-nyň senatorlaryny Eýrana garşy sanksiýalary güýçlendirmek meselesini yza tesdirmäge çagyrdy. Obama ABŞ-nyň baş kanunçykaryjylary bilen sişenbe güni Ak tamda duşuşdy.
Sişenbe güni Britaniýanyň premýer-ministri Dawid Kameron Eýranyň prezidenti Hassan Rohani bilen gepleşdi. Bu iki ýurduň liderleriniň arasynda on ýyldan gowrak döwrüň dowamynda geçirilen ilkinji gepleşik boldy.
Kameron Eýranyň öz ýadro programmasyna halkara jemgyýetçiliginiň bildirýän aladalaryna Tähranyň çynlakaý çemeleşmelidigini aýratyn nygtady we bu meselede aýdyňlygyň zerurdygyny belledi.
Eýranyň ýadro programmasynyň üstünde alyp barýan işlerini alty aýlyk togtatmagyny gazanmak we ýurda garşy girizilen sanksiýalaryň gowşadylmagy barada ylalaşyga gelmek boýunça edilýän tagallalaryň taraplaryň arasynda bir-birine ynamyň güýçlenmegine we netijede Eýranyň ýadro krizisiniň gutarnykly çözülmegine gönükdirilýändigi aýdylýar.
Eýran bilen gepleşiklere ABŞ, Orsýet, Hytaý, Britaniýa we Germaniýa gatnaşýarlar.


text:
Abdylkadyr
Abdylkadyr (1808-1883) - alžir halkynyň fransuz kolonizatorlaryna farşy azat edijilik göreşinde ýolbaşçysy. Alžiriň milli gahrymany. Onuň asly gurply feodal urugyndan bolupdyr. 1832-nji ýylda Günbatar Alžiriň taýpalary Abdylkadyry hökümdar edip saýlaýarlar (tiz wagtda ol emir titulyny alýar). Talantly serkerde, akylly we gujurly syýasatçy Abdylkadyr 1832-47 ýyllarda Alžirdäki fransuz okkupantlaryna garşy gozgalaňa ýolbaşçylyk edýär. Abdylkadyr alym, operator we şahyr hökmünde Alžirde halk mekdepleriniň döredilmegine ýardam edýär, gymmatbahaly golýazmalaryň kitaphanasyny döredýär. 1847-52 ýyllarynda Fransiýada ýesirlikde bolýar; soňra Damaskide ýaşaýar we ol ýerde din taglymaty bilen meşgullanýar. 1860-njy ýylda Damaskide guralan hristiýan gyrgynçylygy wagtynda, ol druzlaryň hem-de maronitleriň arasyndaky duşmançylygyň bes edilmegi ugrynda çykyş edýär.


text:
Lebap welaýatynyň merkezi şäheri Türkmenabatda soňky döwür dürli usullar bilen pul gazanmagyň köpelýändigini görmek mümkin. Ol usullaryň biri-de dilegçiligiň bir görnüşi bolmak bilen, ol iş adaty dilegçiler ýaly bir ýerde el serip oturmakdan tapawutlanyp, ýüzärlik ýakyp, tüssesini aýlap pul dilemekden ybarat.
“Ýüzärlik (ýerli gepleşikde iswent) ösümliginiň gury çöplerini ýörite gaplarda ýakyp, adamlaryň üýşýän ýerlerine aýlanyp, doga-dileg edip pul dileýän, il arasynda iswentçiler diýlip atlandyrylýan dilegçilere, indi, hatda administratiw jaýlaryň öňlerinde-de duşulýar” diýip, Türkmenabadyň merkezi bazarynda söwda edýän Saparnyýaz aýdýar.
Onuň bellemegine görä, iswentçiler ilki başda diňe bazarlarda peýda bolupdyrlar we şu günler hem bazarlarda olara köp duşulýar. Efirde adynyň agzalamagyny islemedik 20 ýaşlaryndaky türkmenabatly iswentçi irden 1-2 sagat hususyýetçileriň kafelerine, naharhanalara we başga-da dürli dükanlara aýlanýandygyny aýdýar.
“Gowy edip aýlansam gününe 20-30 manat hem gazanýan. Käbir kafedir naharhanalaryň, hususy dükanlaryň eýeleri olaryň söwdasynyň şowly bolmagyny Alladan dileg edip baranymda 5 manat berýän halatlary-da bolýar, ýöne esasan 20-50 teňňe adaty ýagdaý” diýip, iswentçi Azatlyk Radiýosyna gürrüň berýär.
Onuň sözlerinden çen tutsaň iswençileriň bu edýän işini asla oňlamaýnlaram kän we iswentçileriň kowulýan halatlary-da az bolmaýar.
“Biz hökümete degişli edaralara baramzok, köplenç halatlarda ol ýerlerden kowulýas. Esasan uly bazarlarda we hususy dükanlarda aýlanýas, ýöne ol ýerlerden hem kowulýan wagtlarymyz bolýar” diýip türkmenabatly iswentçi ýigit aýdýar.
Iswentçileriň arasynda adamlardan puly diläp alman, ýagşy dogalar edip gazanýandyklaryny we olar ýakýan ýüzärliklerini pula satyn alýandyklaryny hem-de ony ýörite gaplarda ýakyp tüsseledýändiklerini belläp, özleriniň belli bir derejede zähmet çekýändiklerini-de aýdýarlary-da bar. Ýöne olaryň bu işini oňlamaýanlaryň pikiriçe, iswentçiler diňe aňsat gazanç ýoluna çykanlar.
“Iswent aslynda öýlerde tütedilýär. Käbir lukmanlar onuň tüssesiniň howadaky zyýanly mikroblary öldürýändigini aýdýarlar. Ýöne käbir ynanjaň adamlaryň iswendiň tüssesiniň işiň şowly bolmagyna täsiriniň bardygy, bela-beterden goraýandygy baradaky pikirleri hyýaly” diýip, Türkmenabadyň merkezi bazarynda söwda edýän Saparnyýaz aýdýar.
Onuň pikiriçe, sagdyn, zähmete doly ýarawly adamlaryň dürli usullar bilen pul gazanmaklyga ýüz urmaklarynyň esasy sebäbi – Türkmenistandaky ýokary derejedäki işsizlik.
“Dilegçiler ösen ýurtlarda-da, biziň ýurdumyzda-da bar. Olaryň aglabasy maýyplar we işe ýarawsyz adamlar. Ýöne egninden ýüzärlikli, kükürtli haltajygyny asyp, bir elinde uzyn tutguçly gap bilen tüsseläp ýören sap-sagdyn adamlar diňe bizde bar diýip pikir edýän” diýip, söwdagär ýigit aýdýar.
Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolýan adamlar soňky döwür iswentçileriň pul gazanmak maksady bilen hepdäniň anna güni Juma namazlaryna, ekzamen günleri Polisiýanyň ýol gözegçiligi gullugynyň baş edarasyna, ýokary we orta hünärment mekdepleriniň binalaryna-da baryp başlandyklaryny aýdýarlar.
Käbir daşary yurt guramalarynyň çaklamalarynda Türkmenistandaky işsizligiň derejesiniň 60%-digi, adam başyna düşýän ýyllyk girdejiniň bolsa 7,900 amerikan dollaryna barabardygy aýdylýar.


text:
ABŞ terrorçylardan dürli howp-hataryň abanýandygy baradaky duýduryşlara garamazdan, 2011-nji ýyl terrorçylyga garşy global göreşde “özgeriş döwri” boldy diýip hasaplaýar.
Bu barada ABŞ-nyň Döwlet departamentiniň terrorçylyga garşy göreş baradaky ýyllyk hasabatynda aýdylýar.
Onda terrorçylyga garşy göreşde iň möhüm wakalaryň biri hökmünde 2011-nji ýylyň 2-nji maýynda “Al-Kaýda” toparynyň lideri Usama bin Ladeniň öldürilmegi bilen bagly waka agzalýar.
Şol bir wagtda-da hasabatda “Al-Kaýda” toparynyň bölümleriniň Arap ýarymadasy ýaly ýerlerde berkemegi bilen, bu toparyň henize çenli ABŞ-nyň milli howpsuzlygyna wehim salýandygy bellenilýär.
Hasabatda ekstremistik toparlaryň Päkistanda “pena” tapmagyny dowam etdirýändigi aýdylýar.
Şeýle hem bu hasabatda Eýranyň terrorçylara ýardam bermekliginiň uly alada döredýändigi bellenilýär.
ABŞ-nyň Döwlet departamenti bu hasabatda geçen ýylyň ýanwar aýynda Domodedowo aeroportunda hem-de 2011-nji ýylyň iýul aýynda Norwegiýada amala aşyrylan terrorçy hüjümleriniň terrorçylygyň global howpa öwrülendigini subut edýändigini nygtaýar.


text:
Ýemeniň “Aden” adyndaky halkara aeroportunyň golaýyndaky harby baza edilen iki hüjümde azyndan ýemenli alty harby öldi we başga-da onlarça adam ýaralandy.
Habar gulluklarynyň Ýemeniň howpsuzlyk çeşmelerine salgylanyp berýän maglumatyna görä, janyndan geçen iki hümüçi bombaly iki ulagy partladansoň, 20-den gowrak “jyhadçy” bazanyň içindäki esgerlere hüjüm edipdir.
Ýemende hökümet güýçleri bilen Eýranyň ýaranlygyndaky huti pitneçileriň arasynda bir ýyl dowam eden konflikt zerarly emele gelen durnuksyzlykda yslamçy söweşijiler has-da güýçlendiler. Huti pitneçileri häzirki wagt Ýemeniň paýtagty Sanaa kontrollyk edýärler.
Emma Ýemeniň deňziň kenarynda ýerleşýän Aden şäheri hökümet güýçleriniň kontrollygynda saklanyp galýar.
Ýemen prezident Ali Abdullah Salehiň 22 ýyl häkimiýet başynda galan döwri dörän durnuksyzlyk sebäpli syýasy krizisi başdan geçirýär. Bu döwürde “Al-Kaýda” hereketine we “Yslam döwletine” ygrarly radikal söweşiji toparlaryň her biri Ýemende has köp territoriýany ele geçirmäge synanyşýar.


text:
Fransiýa bilen Gazagystanyň arasynda gelnen ylalaşyga görä, Fransiýanyň Total we GDF Suez kompaniýalary, Gazagystanyň Hazarda ýerleşýän Khwalinskoýe gaz ýatagyna maýa goýar.
Fransiýanyň prezidenti Nikolas Sarkoziniň Astana edýän saparynyň dowamynda gelnen şol ylalaşyga görä, ady agzalýan iki şirket şol goryň 25 prosentine eýe bolup, ýataga 1 milliard dollar töweregi maýa goýar.
Mälim bolşuna görä, ady agzalýan gaz ýatagyndan 2016-njy ýyldan başlap her ýyl 9 milliard kubmeter gaz öndüriler. Bu gazyň Orsýete eksport edilmegine garaşylýar.
Bu iki ýurduň arasynda gelnen başga bir ylalaşykda bolsa, ady agzalýan şirketlere Gazagystanyň Kaşagan nebit ýataklaryndan yangyç akdyrjak turbanyň gurluşygynda-da orun beriljekdigi aýdylýar.
Şol ylalaşyklarda Fransiýa, Gazagystanyň üsti bilen Owganystana harby işgärlerini we enjamlaryny aşyrmaga-da ýol beriljekdigi aýdylýar.
Habarlardan mälim bolşuna görä, Nikolas Sarkozi bilen bir hatarda, Daşary işler ministri we beýleki ýokary derejeli fransiýaly ýolbaşçylar hem Gazagystana barypdyr.


text:
Türkmenistanda soňky ýyllar ylmy konferensiýalar, halkara derejesindäki bilermenleriň gatnaşmagyndaky maslahatlar köp geçirilýär.
Awgust aýynyň başynda şeýle konferensiýalaryň ýene biri geçirilip, onda ekologiýa meseleleri, ýerleriň arryklamagy barada hem gürrüň edilmekçi.
Şol bir wagtda Türkmenistanda ekerançylyk ýerleriniň şorlamagy uly mesele bolup galýar diýip, daýhanlar aýdýarlar.
Türkmenistandaky habarçymyz Soltan bu barada Daşoguz welaýatynyň Köneürgenç etrabynyň Akgala daýhan birleşiginden, özüni Baýhan diýip tanyşdyran kärendeçi bilen söhbetdeş boldy.


text:
1983-nji ýylyň tomsunda Türkmenistanyň halk ýazyjysy, şol meşhur “Ganly sakanyň” awtory Çary Aşyry
gözläp, Pöwrüzedäki Ýazyjylaryň döredijilik öýüne bardym.
Bir içeri girip, bir daş çykyp, hysyrdanyşyp ýören aýalydyr gyzynyň täzeje bişiren böreginden doýup, eýwanda meýmiräp oturan halypa heniz salam berip ýetişmänkäm, gyrygrak ses bilen habarymy aldy:
– Iki eliň boş görünýä-le, how?.. Bolup gelşiň şo bolsa, men-ä ýerimdenem turjak däl.
– Aý, iki el hiç-le, iki jübim boş... Salawmaleýkim, Çary däde!
– Waleýkim-essalam. Aşgabatdan pyýada gelensiň-ow... Taksilije galgaýan döwürleňden oba göçäýdimi? Geç, otur. Garbanjakmy bir zatlar?
– Aý, ýok, halypa, bereket bersin. Men-ä ýanyňa işlije gelendirin.
Çary Aşyr ýerinden turdy.
– Dur onda, egnime bir zat ataýyn. Birmeýdan gezmeläýeli howlyň içinde, derwezeden çyksag-a derrew yzymyza adam goşarlar.
Ýarym çyn-ýarym degişme bilen ýaşuly daşaryk ümledi.
Kä ýerine asfalt düşelen, kä ýerine çagyl dökülen ýodajyklara düşüp, adama bir çilim otladyk.
– Hawa, aýdyber – Çary aga ýüzüme seretmän gepledi. – Hernä eýgilikdir-dä? Menlik iş bolsa bitmän galasy ýok.
– Aýtsam, Çary däde, maňa az-owlak karz pul gerek. Özüň bilýäň-ä, men Moskwanyň Edebiýat institutynda gaýybana okap ýörün. Şu wagt üçünji kursda. Ýene bir hepdeden tomusky sessiýa barmaly, ýol kireýimem ýok...
– Terjimehalyňy aýdyp oturma, saňa gyz geçirjek bolup duran ýok. Näçe gerek?
– Bäş ýüz.
– Bäş ýüz?! – Çary aga aýak çekdi. Ýarysy çekilen sigaretini bir çete pitikläp goýberdi-de, ädehedine görä gözlerini süzüp, ýüzüme çiňerildi. – Bäş ýüz manada az-owlak diýen bolýaňmy? Ep-esliň dagy näçeräkkä? – Sögüp gaçjak ýaly derwezä tarap gyýa-gyýa bakyp ugranym nazaryndan sypmandyr. – Ýanymda uly pul göteremok, öýdenem sorasym gelenok. Ertir sagat on birde Radiokomitetiň öňündäki merkezi kassaň agzynda garaş.
Gürleşilen ýerde, gürleşilen wagty: “Gyssagara üzjek bolup, basga galyp ýörme, baý bolan günüň gaýtaraý” diýip, Çary Aşyr başy bozulmadyk bir petde bäşligi elime tutdurdy...
Aý aýlandy, gün dolandy, SSSR Medeniýet ministrligi yz-yzyna iki sany bir aktly pýesamy satyn aldy-da, Moskwadan eslije pul geläýdi. O ýyllarda – ha gapjygyňdan pul çogup dursun, ha jübüňde ”it uwlasyn” – köpümiziň maňlaýymyzy direýän bir gapymyz bardy, o-da «Tokmak» žurnalynyň baş bezegçisi Nurmuhammet Berdiň sallahhanasydy. O bendäniň ussahanasam, ýatyp-turýan ýerem şo tünekdi. Özem ölemen awçydy.
Çary aga aýtmyşlaýyn, “baý bolan günümiň” agşamsy Nurmuhammediň ýanyna bardym. Görsem, iki sany myhmany bar – biri şahyr Çary Aşyr, beýlekisem Soýuza belli aktýor Artyk Jally. Nurmuhammediň awlap getiren guş etinden şara çekip, ýaňy bir daşyna aýlanan ekenler...
Ahmyrdan armany, armandan ahmyry köp türkmen halkynyň bu gün Nurmuhammet Berdisem, Artyk Jallysam, Çary Aşyry-da ýok.
Uly-uly ýitgileriň tygyna gyýym-gyýym bolan jigerime azda-kände teselli berýen ýekeje bir zat bar – olam şol ezizlerimiň nurana keşbini saklap galan suratlar.
Içerimin her diwarynda Çary Aşyr hem Artyk Jally bilen gujaklaşyp düşen suratymyz ýalpyldap dur.
Suratlary düşürenem – Nurmuhammet Berdi.Şiraly Nurmyrat Şwesiýanyň paýtagty Stokgolmda ýaşaýan türkmen şahyry.


text:
Duşenbe güni Gyrgyzystanyň premýer-ministri Ömürbek Babanow ýurduň Bişkek we Oş şäherlerindäki halkara aeroportlarynyň gümrük we serhet gulluklarynyň ençeme ýokary derejeli işgärlerini wezipelerinden boşatdy.
Gyrgyzystanyň hökümetiniň metbugat gullugy bu çäreleriň ýurtdaky korrupsiýa garşy göreş çäreleri bilen baglanyşyklydygyny habar berýär.
Duşenbe güni geçirilen hökümet maslahatynda premýer-ministr bu aeroportlarda korrupsiýanyň dowam eden halatynda, täze bellenen ýolbaşçylaryň-da bir aýdan soň wezipelerinden boşadyljakdyklaryny aýdyp, duýduryş berdi.


text:
Şenbe güni Fransiýanyň paýtagty Parižde eýranly bosgunlaryň müňlerçesi Eýranda demokratik reformalaryň geçirilmegine çagyryş edip, demonstrasiýa geçirdi.
Demonstrasiýaçylar Yragyň bosgunlar lagerinde saklanýan eýranly oppozisionerlere talabalaýyk ýardam berilmegine-de çagyryş etdiler.
Bu demonstrasiýa çäresi Eýranyň mujaheddinler hereketiniň Milli Geňeşi tarapyndan gurnaldy. Birleşen Ştatlar Eýranyň bu mujaheddinler hereketini terror toparlarynyň hataryna goşýar.
Parižde geçirilen şenbe günki demonstrasiýada bu hereketiň bosgunlykdaky bir toparynyň lideri Marýam Rajawi dünýäniň esasy güýçlerini “Eýranyň režiminiň göwnüni tapmak ugrunda öz wagtlaryny ýele sowurýanlykda” tankytlady.