text:
24-nji noýabrda Birleşen Milletler Guramasynyň AIDS-e garşy göreş boýunça edarasy Bütindünýä saglyk guramasy bilen bilelikde AIDS keseliniň dünýäde ýaýraýşy hakdaky soňky maglumatlary öz içine alýan hasabaty çap etdi.
Şol maglumatda soňky sekiz ýylyň içinde WIÇ infeksiýasyna täzeden ýolugýan adamlaryň sanynyň 17% azalandygy, ilata AIDS hem Wiç infeksiýasyna garşy dermanlaryň elýeterli edilmeginiň şeýle netijeleriň gazanylmagyna getirendigi aýdylýar.
Ýöne Gündogar Ýewropa hem Merkezi Aziýa regionlarda bu keseliň ýaýraýyş depgininiň henize çenli ýokarydygy bellenilýär. Ýagny 2008-nji ýyl boýunça berilýän maglumatlarda bu regionlarda WIÇ infeksiýasy ýokuşanlaryň sanynyň 2001-nji ýyldan bäri 66% ýokarlanyp, 1,5 million adama barabar bolandygy aýdylýar.
Gündogar Ýewropa hem Merkezi Aziýa regionlary dünýäde WIÇ infeksiýasynyň iň çalt depginde ýaýraýan ýeri bolup durýar.
Türkmenistanda resmi taýdan iki adam hasaba alyndy
Türkmenistanda, belli bolşy ýaly, resmi taýdan diňe iki adamda WIÇ infeksiýasy anyklandy. Olaryň biriniň AIDS keseli zerarly heläk bolandygyny türkmen resmileri habar berdiler. Emma Bütindünýä saglyk guramasy ýaly abraýly guramalar ýurtda neşekeşligiň giňden ýaýrandygyny aýdyp, bu sanlaryň ygtybarlylygyny sorag astynda goýýarlar.
Bu guramanyň berýän maglumatlaryna görä, Türkmenistanda resmi taýdan hasaba alnan alty müň neşekeş bar. Emma Birleşen Milletler guramasynyň çaklamalaryna görä, Türkmenistanda neşekeşleriň hakyky sany 50 müň töweregi.
Belli bolşy ýaly, WIÇ infeksiýasynyň ýokuşmak howpy hut neşekeşlerde, tenini satmak bilen meşgullanýan aýallarda ýokary bolup durýar. Ýöne resmi Türkmenistanyň bu kesel baradaky maglumatlary, Nyýazowyň döwründäki ýaly, gizlin saklanylýandygyna garamazdan, ýurt başyna täze ýolbaşçy geleli bäri keseliň ýaýramagynyň öňüni almakda edilýän işler artdy diýip, ýerli ýaşaýjylar aýdýarlar. Meselem, bu kesele ýolugandygyny güman edip, WIÇ infeksiýasy boýunça öz ganyny gizlin barlatmak üçin anonim otaga ýüzlenen 30 ýaşly bir türkmen raýaty ol ýerde kesel barada doly maglumat berip, ýakymly sözler bilen goldaw berýän spesialistlere duş bolandygyna geň galandygyny bize gürrüň berdi.
Gizlin barlag geçirilýän otagda işleýän spesialistlerden keseliň öňüni almak üçin görülmeli çäreler, bu keseliň geçişi, kesel ýokuşan halatynda edilmeli işler hakda hem doly maglumat alandygyny söhbetdeşimiz bize gürüň berdi. Şeýle-de WIÇ infeksiýasyny anonim barladyp bolýan otagda işleýän spesialistler söhbetdeşimize Türkmenistanda WIÇ infeksiýasyna duçar bolan adamlara berilýän antiretrowirus terapiýasynyň bir ýylda 10 müň dollara barabardygy, emma, muňa garamazdan, WIÇ infeksiýasy beterleşmez ýaly maşgala lukmanynyň üsti bilen witaminlerdir beýleki dermanlar bilen bejeriş kursuny alyp bolýandygyny aýdypdyrlar.
Merkez Aziýadaky ýagdaý
Merkezi Aziýa sebtinde ýerleşýän beýleki ýurtlar resmi taýdan bu kesele ýoluganlaryň sanyny aýan edýärler. Sebäbi kesel resmi taýdan boýun alnyp, kesellänleriň sany barada maglumat berlen halatynda halkara guramalary gymmatbaha antiretrowirus terapiýasyny hassalara mugtuna berip bilýärler.
Mysal üçin, goňşy Özbegistanda 14 müňe golaý adamda WIÇ infeksiýasynyň bardygyny halkara guramalary maglumat berýärler. Gyrgyzystanda iki müňden gowrak adamda, Täjigistanda 1700 adamda, Gazagystanda 10 müňden köp adamda WIÇ infeksiýasy tapylypdyr.
Emma bu keseliň bardygyny boýun almaklyk, kesel barada doly maglumatlary ilat köpçüligine ýetirip, propaganda işini ýöretmeklik diňe keseliň bejeriş usuly bilen bagly maliýe kynçylyklary çözmän, eýsem kesellänlere jemgyýetiň doly agzasy hökmünde ýaşamaga mümkinçilik döredýär. Muňa WIÇ infeksiýasy ýokuşanlar üçin niýetlenen ýörite hökümete degişli däl guramalar hem ýardam berýärler.
Meselem, Tajigistanda döredilen “Gyzyl gül” atly hökümete degişli däl gurama WIÇ infeksiýasyna duçar bolanlar üçin ýörite çäreleri geçirýär, bu gurama kesellänlere retrowirus terapiýasyny geçirmäge hem mümkinçilik döredýär.
Şu ýylyň dowamynda Täjigistanda WIÇ infeksiýasyna duçar bolan 3 adam maşgala gurdy. Olaryň biri radiomyzyň täjik gullugyna beren interwýusynda şeýle diýdi: "Meniň aýalym we onuň dogan-garyndaşlary mende WIÇ infeksiýasynyň bardygyny bilýärdiler. Şonuň üçin bu kesel zerarly garyndaşlarym bilen aramyzda hiç hili kynçylyk döremedi. Biz aýalym bilen biri-birimize aşyk bolup, öýlendik. Biz hakyky söýgüni başdan geçirdik."
Şu ýyl öýli-işikli bolan Täjigistanyň WIÇ infeksiýasyna ýolugan beýleki bir raýaty geljekde çagaly bolmak umydyny elden gidirmändigini aýdýar: "Meniň aýalymda bu kesel ýok. Şonuň üçin biz jynsy gatnaşyklar mahaly goranýarys. Geljekde çagaly bolarys diýip, umyt edýäris. Hudaýa şükür doktorlar hem çaga edinmek mümkinçiligimiziň bardygyny aýdýarlar. Munuň üçin barlagdan geçip, wirusyň derejesini anyklap, soňra çaga edinmek üçin, şol bir wagtda-da aýalyma bu kesel ýokaşmaz ýaly amatly pursat dörände, medisina işgärleri muny kesgitläp, maňa aýtmagy wada berdiler."
1996-njy ýylda bu kesele garşy täsirli terapiýa döredilenden soň, 3 milliona golaý adamyň ömri halas edilipdir. Häzir, BMG-niň berýän maglumatyna görä, dünýäde 33 million 400 müň adam AIDS keseline ýolugan. Bu kesel sebäpli heläk bolan adamlaryň sany bolsa 25 milliona bara-bar.


c: text/html

text:
Hytaýyň demirgazygynda ýerleşýän we mundan bir hepde öň bolan partlamada weýran bolan kömür käninden duşenbe güni 114 işçi diri çykaryldy.
Şol wakada 153 adam ýeriň astynda galypdy. Galan adamlaryň hem diri çyklaryljakdygyna umyt edilýär.
Hytaýyň ýokary derejeli resmisi Lou Lin bu barada duşenbe güni şeýle diýdi: “Adamlary halas etmek boýunça alnyp barylýan işlere gatnaşýanlara iň uly goldawy berýändigimizi aýdasym gelýär. Adamlary halas etmek boýunça siziň ýekeje sekundy hem zaýa etmän bu wakada zyýan çeken işçileri halas etmek boýunça ähli güýjüňiz bilen tagalla etjekdigiňize umyt edýäris”.
Adamlary halas etmek boýunça edaranyň metbugat wekili Liu Dezheng adamlaryň halas edilişine gowy baha berdi.
Ýeriň astyndan çykarylan adamlaryň köpüsiniň saglyk ýagdaýynyň gowudygy aýdylýar.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Owganystanyň milli howpsuzlyk geňeşçisi Rangin Dadfar Spanta düýn Waşingtony Pakistan bilen dostlugyna gaýtadan seretmäge çagyrdy.
Ol Pakistany Al-Kaýdany we beýleki yslamçy ekstremistleri goldap, Birleşen Ştatlar bilen ikiýüzli oýun oýnamakda günäleýär.
Owganystanyň milli howpsuzlyk geňeşçisi Rangin Dadfar Spanta «Waşington post» gazetine beren bu interwýusynda Pakistanyň syýasaty zorlugyň derejesini ýokarlandyrmaga kömek edip, Günbataryň owgan urşundaky tagallalarynyň ähmiýetiniň peselmegine iterýär diýdi.
Spanta Waşington hakykatda terrorizme meçew berýänleri strategik ýaran edinip, strategiki ýalňyşlyk goýberýär diýip belledi.


text:
Gyrgyzystanyň prezidenti Kurmanbek Bakyýew paýtagt Bişkegi terk etdi. Oppozisiýa liderleriniň aýtmagyna görä, polisiýa güýçleri azyndan 30 adamyň ölümine sebäp bolanyndan soň gyrgyz hökümeti iş başyndan çekildi.
Düýn hökümete garşy protest çäreleri başlanany bäri gözlerden ýitirim bolan Bakyýewiň ýurduň demirgazyk-günbataryndadygyny we premýer-ministr Daniýar Usenowyň iş başyndan çekilendigini Azat Ýewropa we Azatlyk Radiosy tassyklady.
Gyrgyz oppozisiýa lideri Temir Saryýewiň aýtmagyna göra, öňki daşary işler ministri Roza Otunbaýewa täze hökümeti gurar.
Ýurduň Saglyk ministrliginiň tassyklamagyna görä, çaknyşyklarda azyndan 30 adam ölüp, 180 adam ýaralandy. Emma oppozision aktiwisti Toktoim Umetaliýewanyň aýtmagyna görä, polisiýa güýçleri adamlara garşy ok atanyndan soň, ölenleriň sany 100-e barypdyr.
Käbir çeşmeleriň maglumatyna görä, çaknyşyklarda ýaralananlaryň sany 400-e barýar.
Goňşy Özbegistan Gyrgyzystan bilen serhedindäki howpsuzlyk çärelerini artdyrdy.
Gazak häkimiýetleri Gyrgyzystandaky ýagdaýlar has hem ýaramazlaşsa gazak-gyrgyz serhedindäki howpsuzlyk çärelerini güýçlendirjekdiklerini habar berdiler.
Gyrgyz protestçileri prezident Bakyýewiň wezipesinden çekilmegini talap edýärler.


text:
MAGTYMGULY ADYNDAKY TÜRKMEN DÖWLET UNIWERSITETI
2015/2016-njy okuw ýyly üçin hünärmenleri taýýarlamagyň aşakdaky ugurlary (hünärleri) boýunça talyplyga kabul edýändigini yglan edýär
- Fizika we matematika (hünärler: matematika; amaly matematika we informatika; fizika; radiofizika we elektronika).
- Kompýuter tehnologiýasy (hünär: maglumat ulgamlary we tehnologiýalary).
- Tebigy bilimler (hünärler: biologiýa; daşky gurşawy öwreniş; geografiýa; himiýa; kartografiýa; meteorologiýa; psihologiýa).
- Ynsanperwerlik-durmuş bilimleri (hünärler: taryh; gündogary öwreniş; syýasaty öwreniş; arheologiýa; ylahyýet).
- Dil we edebiýat (hünärler: türkmen dili we edebiýaty; roman-german dilleri: iňlis dili we edebiýaty; nemes dili we edebiýaty; fransuz dili we edebiýaty; italýan dili we edebiýaty; gündogar dilleri: arap dili we edebiýaty; türk dili we edebiýaty; pars dili we edebiýaty; hytaý dili we edebiýaty; žurnalistika).
- Hukuk işi (hünär: hukuk öwreniş).
Uniwersitete umumy orta ýa-da orta hünär bilimli, ýaşy 35-den geçmedik Türkmenistanyň raýatlary giriş synaglarynyň netijeleri boýunça bäsleşik esasynda kabul edilýär.
Resmi iş kagyzlary welaýat merkezlerinde we Aşgabat şäherinde 2015-nji ýylyň 11-27-nji iýuly aralygynda kabul edilýär.
Resmi iş kagyzlarynyň sanawy:
- bellenilen nusgada rektoryň adyna ýazylan arza;
- bellenilen nusgadaky sowalnama (anketa);
- umumy orta (ýa-da orta hünär) bilim baradaky resminama (asyl nusgasy);
- Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi tarapyndan bellenilen nusgadaky saglyk kepilnamasy;
- soňky okan ýerinden (işlän ýerinden, harby bölümden) häsiýetnama;
- 3x4 möçberde alty sany fotosurat;
- işleýänler üçin zähmet depderçesiniň tassyklanan göçürmesi;
- giriş synaglaryndan üstünlikli geçen ýagdaýynda artykmaçlyklardan peýdalanýan okuwa girýän ýylynda mekdep okuwçylarynyň dersler boýunça döwlet bäsleşiginiň ýeňijileri, umumybilim dersleri boýunça halkara bäsleşiklerine gatnaşan Türkmenistanyň ýygyndy toparynyň agzalary şol ýagdaýlary tassyklaýan degişli resminamanyň asyl nusgasyny tabşyrýar.
Bulardan başga-da, okuwa girmäge isleg bildirýän ýokarda görkezilen resminamalar bilen birlikde resminamalary kabul edýän iş toparyna aşakdakylary görkezýär we nusgalaryny tabşyrýar:
- şahsy pasportyny;
- Türkmenistanyň Ýaragly Güýçlerinde harby gullugy geçenler harby şahadatnamasyny, harby gullugy geçmedik ýigitler ýazylyş şahadatnamasyny we ýaşaýan ýeri boýunça harby wekillikden güwähaty.
Dalaşgär talyplyga kabul edilmek üçin artykmaç hukukdan peýdalanýandygyny tassyklaýan beýleki resminamalary görkezip biler.
Nädogry berlen maglumatlar we resmi iş kagyzlary üçin dalaşgär şahsy jogapkärçilik çekýär.
Giriş synaglary we okuwa kabul edilmek uniwersitetde (Aşgabat şäheri) aşakdaky möhletlerde geçirilýär:
Balkan welaýaty — iýul aýynyň 30-31-i, awgust aýynyň 3-i we 5-i günleri
Ahal welaýaty — awgust aýynyň 1-2-si, 4-i we 6-sy günleri
Aşgabat şäheri — awgust aýynyň 7-8-i, 11-i we 13-i günleri
Daşoguz welaýaty — awgust aýynyň 9-10-y, 12-si we 14-i günleri
Lebap welaýaty — awgust aýynyň 15-16-sy, 19-y we 21-i günleri
Mary welaýaty — awgust aýynyň 17-18-i, 20-si we 22-si günleri
Giriş synaglary aşakdaky dersler boýunça geçirilýär:
matematika, amaly matematika we informatika, maglumat ulgamlary we tehnologiýalary hünärleri — matematika, fizika, Türkmenistanyň taryhy;
fizika, radiofizika we elektronika hünärleri — fizika, matematika, Türkmenistanyň taryhy;
biologiýa hünäri — biologiýa, himiýa, Türkmenistanyň taryhy;
himiýa hünäri — himiýa, biologiýa, Türkmenistanyň taryhy;
geografiýa, daşky gurşawy öwreniş hünärleri — geografiýa, biologiýa, Türkmenistanyň taryhy;
kartografiýa, meteorologiýa hünärleri — geografiýa, matematika, Türkmenistanyň taryhy;
psihologiýa hünäri — biologiýa, türkmen dili we edebiýaty, Türkmenistanyň taryhy;
taryh, arheologiýa, gündogary öwreniş, syýasaty öwreniş, ylahyýet hünärleri — Türkmenistanyň taryhy, türkmen dili we edebiýaty, jemgyýeti öwreniş;
türkmen dili we edebiýaty, žurnalistika hünärleri — türkmen dili we edebiýaty, Türkmenistanyň taryhy, jemgyýeti öwreniş;
iňlis dili we edebiýaty, fransuz dili we edebiýaty, nemes dili we edebiýaty, pars dili we edebiýaty, türk dili we edebiýaty, arap dili we edebiýaty, hytaý dili we edebiýaty hünärleri — saýlap alan hünär dili boýunça ýa-da iňlis dili, türkmen dili we edebiýaty, Türkmenistanyň taryhy;
italýan dili we edebiýaty hünäri — iňlis dili, türkmen dili we edebiýaty, Türkmenistanyň taryhy;
hukuk öwreniş hünäri — Türkmenistanyň taryhy, türkmen dili we edebiýaty, jemgyýeti öwreniş.
Dersler boýunça giriş synaglary Türkmenistanyň orta mekdepleriniň okuw maksatnamalarynyň esasynda geçirilýär.
Degişli dil öwredýän derslerden başga, ähli dersler boýunça giriş synaglary döwlet dilinde dilden geçirilýär.
Giriş synaglarynyň tertibinde bellenilen wagtda synaga esassyz sebäplere görä gelmedikler ýa-da dersleriň biri boýunça synagdan geçip bilmedikler ondan soňky synaglara goýberilmeýär.
Giriş synaglarynyň netijeleri boýunça deň mukdarda baha alanlardan talyplyga kabul edilmek üçin artykmaç hukukdan aşakda görkezilenler peýdalanýarlar:
- mugallymçylyk mekdebini tamamlan we mugallymçylyk ugrundan 2 ýyldan az bolmadyk iş tejribesi bolanlar (mugallymçylyk hünärine);
- harby gullugy tamamlap gelenler;
- hukuk öwreniş hünärine girýänler üçin hukuk goraýjy edaralarda 2 ýyldan az bolmadyk iş tejribesi hem-de şol edaralaryň döwlet we welaýat derejesindäkilerinden hödürnamasy bolanlar.
Magtymguly adyndaky Türkmen döwlet uniwersitetiniň salgysy: Aşgabat ş., Saparmyrat Türkmenbaşy şaýoly, 31;
tel.: 94-69-90, 94-54-29.


text:
11-nji dekabrda Aşgabatda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Gyrgyz Respublikasynyň Prezidenti Almazbek Atambaýew bilen duşuşdy. Myhman ýurdumyzyň Bitaraplygynyň 20 ýyllygynyň hormatyna guralýan ýokary derejedäki Halkara maslahatyna gatnaşmak üçin paýtagtymyza geldi.
Döwlet Baştutany belent mertebeli gyrgyz myhmanyny mähirli mübärekläp, doganlyk Gyrgyzystanyň Prezidentini türkmen topragynda kabul edýändigine şatdygyny belledi.
Bildirilen myhmansöýerlik üçin tüýs ýürekden hoşallyk bildirip, Prezident Almazbek Atambaýew öz gezeginde dostlukly döwletiň paýtagty Aşgabatda bolýandygyna hem-de Türkmenistan bilen Gyrgyzystany berk taryhy hem-de ruhy umumylyklaryň baglanyşdyrýandygyna örän begenýändigini nygtady. Bellenilişi ýaly, Gyrgyzystan Türkmenistan bilen hyzmatdaşlyk gatnaşyklaryny hemmetaraplaýyn pugtalandyrmaga gyzyklanma bildirýär we milletiň Lideriniň durmuşa geçirýän döredijilikli, oňyn daşary we içeri syýasatyna ýokary baha berýär. Şunuň bilen baglylykda, myhman Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowa baýramçylyk günlerinde Türkmenistana gelmäge, Bitaraplygyň 20 ýyllylygyna bagyşlanan köpçülikleýin çärelere gatnaşmaga döredilen mümkinçilik üçin hoşallyk sözlerini aýtdy.
Milletiň Lideri Gurbanguly Berdimuhamedow goňşy ýurtlar, şol sanda medeni däp-dessurlaryň umumylygy bilen baglanyşýan Gyrgyzystan bilen netijeli gatnaşyklary ösdürmegiň Türkmenistanyň daşary syýasat ugrunyň möhüm şertidigini belledi. Birek-birege hormat goýmak, doganlyk gatnaşyklary, tutuş dünýäde durnuklylygyň we howpsuzlygyň üpjün edilmegi ýaly meseleler öňde boljak halkara forumynda ara alnyp maslahatlaşylar. Türkmenistanyň Bitaraplyk derejesi BMG tarapyndan 1995-nji we 2015-nji ýyllarda iki gezek tassyklandy diýip bellemek bilen, milletiň Lideri Türkmenistanyň başlangyçlaryny goldaýandygy üçin Gyrgyzystanyň Prezidentine minnetdarlyk bildirdi.
Prezident Almazbek Atambaýew iki ýurduň möhüm halkara we sebitleýin meseleler boýunça garaýyşlarynyň ýakyndygyny kanagatlanma bilen belläp, sebitde we halkara giňişliginde, şol sanda BMG-niň we beýleki abraýly düzümleriň çäklerinde birek-birege mundan beýläk-de goldaw bermek barada aýtdy.
Şeýle hem duşuşygyň barşynda özara gyzyklanma bildirilýän sebitleýin we halkara syýasatynyň birnäçe möhüm meseleleri boýunça pikir alyşmalar boldy.
Söhbetdeşler iki ýurduň hem ikitaraplaýyn we köptaraplaýyn esasda, GDA-nyň çäklerindäki sebitleýin gatnaşyklary nazara almak bilen, hyzmatdaşlygyň hemmetaraplaýyn giňeldilmegine gönükdirilen möhüm çäreleri durmuşa geçirýändigini kanagatlanma bilen bellediler. Bellenilişi ýaly, söwda-ykdysady hyzmatdaşlygy giňeltmek gatnaşyklaryň esasyny düzýär. Bu babatda dostlukly döwletler baý tejribe topladylar.
Duşuşygyň barşynda Türkmenistanyň Prezidenti we myhman türkmen-gyrgyz gatnaşyklarynyň geljegi hakynda pikir alyşdylar. Häzirki döwürde iki ýurduň döwlet ösüşiniň ileri tutulýan ugurlaryny nazara almak bilen, ähli ugurlar, şol sanda medeni-gumanitar ulgam ýaly möhüm ugurlar boýunça özara peýdaly hyzmatdaşlygy işjeňleşdirmek üçin täze mümkinçilikleriň açylýandygy bellenildi. Şunuň bilen baglylykda, medeniýet we sungat ulgamyndaky ikitaraplaýyn gatnaşyklary mundan beýläk-de baýlaşdyrmak üçin oňyn mümkinçilikleriň bardygy nygtaldy. Beýleki ugurlar bilen bir hatarda syýahatçylyk pudagynda özara peýdaly gatnaşyklary ýola goýmak möhüm ugurlaryň hatarynda görkezildi.
Duşuşygyň ahyrynda milletiň Lideri we myhman Türkmenistan bilen Gyrgyzystanyň arasyndaky dostlukly gatnaşyklaryň bozulmazdygyny belläp, iki ýurduň halklaryna parahatçylyk, abadançylyk we rowaçlyk arzuw etdiler.


text:
Birleşen Ştatlar Osama Bin Ladeniň ölümi bilen bagly Palestinanyň “Hamas” radikal toparynyň garaýşyny ýazgardy.
Döwlet departamentiniň metbugat wekili Mark Toneriň bellemegine görä, Amerikanyň operasiýasy sebäpli “Al-Kaýdanyň” baştutanynyň öldürilmegini Hamas toparynyň ýazgarmagy “gaharyňy getirji” ýagdaýdyr.
Berilýän maglumata görä, sişenbe güni Gaza sektorynda ýigrimä golaý palestinli Bin Ladeniň hatyrasyna aksiýa geçiripdir.
Ýigrimi bäş töweregi adamyň Bin Ladeniň suratyny göterip, Gaza uniwersitetiniň golaýynda ýöriş geçirendiklerini hem habar berilýär.
Polisiýa bu çärelere päsgel bermedi.


text:
Pakistanyň hökümeti Owganystana geçýän transport korridorynyň täzeden açylmagyny oňlady.
ABŞ-nyň Döwlet sekretary Hillary Klinton Pakistanyň üstünden Owganystana geçýän transport korridorynyň açylýandygyny mälim etdi. Gürrüňi gidýän bu ýük ýoly geçen ýylyň noýabryndan bäri ýapykdy.
Klintonyň sözlerine görä, Pakistanyň daşary işler ministri Hina Rabbani Khar “Owganystana geçýän transport ýollarynyň açyljakdygyny” aýdypdyr. Rabbani Khar bu barada Klinton bilen özara telefon gürrüňdeşliginde mälim edipdir.
Şeýle-de Klinton geçen ýylyň 26-njy noýabrynda ABŞ-nyň howa zarbasynda Pakistanyň 24 esgeriniň heläk bolandygyna özüniň “çuňňur gynanjyny” bildirdi.
Döwlet departamentiniň metbugat wekili Wiktoriýa Nuland Klintonyň bu sözlerini şeýle düşündirdi: “Bärde aýdyljak bolnan zat şu, ýagny terrorizme garşy göreşde biziň iki ýurdumyzyň hem ýitgi çekmegi iki tarapy-da gynandyrýar”.
Noýabrdaky howa zarbasyndan soň, Pakistan dessine Owganystana barýan ýük ýollaryny böwetläpdi. Şeýle-de munuň netijesinde Yslamabat bilen Waşingtonyň diplomatik gatnaşyklarynda dartgynlylyk döräpdi.
Yslamabat, ýük ýollary açylmagyndan ozal, ABŞ-nyň öz howa zarbasy üçin ötünç soramalydygyny öňe sürüp gelýärdi.
Pakistanyň ABŞ-daky ilçisi Şerry Rehman mundan beýläk iki ýurduň özara gatnaşyklarynyň gowulanjakdygyny aýtdy. Hususanda ol: “Biz Döwlet sekretary Klintonyň beýanatyna gowy baha berýäris. Şeýle-de mundan beýläk özara ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň gowulanjakdygyna umyt edýäris” diýdi.
Transport ýollarynyň açylmagy bilen, NATO üçin has gymmat düşýän, Orsýetiň we Merkezi Aziýanyň üstünden geçýän demirgazyk üpjünçilik ýoluna bolan garaşlylyk indi aradan aýrylar.
Owganystandaky Halkara güýçleriniň komanduýuşisi, ABŞ-nyň generaly Jon Allen ýaranlygyň ýükleri üçin Pakistanyň transport koridorynyň açylmagyny gowy garşylady.


text:
Makedoniýa Kosowadan bugdaýyň we unuň import edilmegine girizen gadaganlygyny ýatyrdy.
Pristina hem muňa jogap hökmünde şenbeden ýekşenbä geçilýän gije Makedoniýadan edilýän importa girizen gadaganlyklaryny ýatyrdy.
Ýekşenbe güni irden maşynlaryň we adamlaryň serhetden erkin geçýändigi göründi.
Makedoniýaly resmiler Kosowadan gelýän ulaglara we ýolagçylara töledilýän tölegiň hem ýatyrylandygyny aýtdylar.
Iki balkan goňşusynyň arasyndaky söwda dawasy iýulda, Makedoniýa Kosowadan bugdaý we un import edilmegine çäklendirme girizende başlandy.
Pristina muňa Makedoniýanyň azyk importlaryna gadaganlyk girizmek bilen jogap berdi.
Makedoniýa bolsa, Kosowadan öz territriýasyna girýän her kosowaly 2 ýewro, her maşyn 5 ýewro tölemeli diýen düzgüni girizdi.
Bu ýagdaý Pristinanyň 9-njy sentýabrda Makedoniýanyň ähli önümine gadaganlyk girizmegine getirdi.


text:
Germaniýanyň adalat ministri Heiko Maas ýurduň yslama garşy hereketiniň 12-nji ýanwarda, Parižde bolan terror hüjümleriniň yzysüre Drezdende geçirjek nobatdaky demonstrasiýasyny ýatyrmagyna çagyrdy
Mass «Bild” gündelik gazetine 11-nji ýanwarda ýygnanyşygyň sag-ganat guramaçylary, Pediga ýa-da Günbataryň yslamlaşdyrylmagyna garşy watançy ýewropalylar diýilýän topar, eger jinnek ýaly salyhatlylygy bolsa, bu demonstrasiýalary bes etmeli diýdi.
Drezdende 10-njy ýanwarda jynsparazlyga, milletparazlyga garşy protest bildirmek, çydamlylygy wagyz etmek üçin guralan ýygnanyşyga 35 müň çemesi adam gatnaşdy.


text:
Müsür goňşy Ysraýyla gaz eksport etmek baradaky ylalaşygyň proýektini taýýarlap gutardy diýip, müsür metbugaty ýangyç senagaty ministrine salgylanmak bilen habar berýär. Täze ylalaşyk gaz üçin has ýokary bahany göz öňünde tutýar.
Sinaý ýarymadasynyň üsti bilen geçýän gaz geçirijä edilen hüjümler netijesinde Ysraýyla akýan gazyň arasy soňky döwür ençeme gezek kesilipdi. Şol hüjümleri ýewreý döwletine gaz akmagyny islemeýän ekstremistleriň alama aşyrandygy çak edilýär.
Gaz turbasyna edilen hüjümler Müsüriň prezidenti Hosni Mubarek häkimiýetden agdarylandan soň has hem köpeldi.


text:
Gazagystanyň hökümete degişli bolmadyk guramalary ýurduň täze Jenaýat kodeksini we onuň bilen ilteşikli maddalary gadagan etmegi üçin çagyryş etdiler.
Gazagystanyň hökümete degişli bolmadyk iň uly 18 guramasynyň 11-nji iýunda ýayradan beýanatyna görä, ýurduň Jenaýat kodeksine giriziljek üýtgetmeler “raýatlaryň ýygnanmak hukuklaryny gös-göni bozýar we onda jemgyýetçilik guramalaryny we olaryň liderlerini nyşana alýan baplar bar”.
Aktiwistler töhmet atan adamyň üç ýyl türme tussaglygy bilen jezalandyrylmagy baradaky maddanyň ýatyrylmandygyny, şeýlede täze madda bolsa “galp maglumatlary bilkastlaýyn ýaýradanlary” 10 ýyl türme tussaglygy bilen jezalandyrmak barada goşmaçalaryň goşulandygyny nygtaýarlar.
Gürrüňi gidýän beýanata gol goýan hökümete degişli bolmadyk guramalaryň arasynda Adam hukuklary boýunça Gazagystanyň býurosy, Halkara kanun inisiatiwasy, Parlamentarizmiň ösüşi boýunça gurama we “Adyl söz” ýaly bileleşikler bar.
Gazagystanyň parlamenti 11-nji iýunda ýurduň Jenaýat kodeksini tassyklady we ol dokumente gol goýmagy üçin ony Nazarbaýewe ugratdy.


text:
Penşenbe güni halkara synçylar topary Täjigistanda geçirilen saýlawlarda plýuralizmiň we hakyky saýlamalaryň ýetmezçilik edendigini aýtdy.
Mundan öň penşenbe güni irden Täjigistanyň Merkezi saýlaw komissiýasy 61 ýaşly Rahmonyň sesleriň 83,6%-ni alyp, täzeden ýedi ýyl möhlet bilen prezidentlige saýlanandygyny yglan edipdi.
Ýewropada Howpsuzlyk we Hyzmatdaşlyk guramasynyň Täjigistandaky gözegçiler missiýasyna ýolbaşçylyk edýän Jordana Komik “Ähli zat sessiz we parahat bolsa-da, saýlawlar hakyky saýlama bolmazdan geçirildi” diýdi.
Beýanatda döwlet eýeçiligindäki habar serişdeleriniň Rahmonyň alyp baran işlerine has giň göwrümli üns we ýörite artykmaçlyk berendigi aýdylýar.
Rahmonyň oppozisiýanyň wekili bolan ýeke-täk çynlakaý bäsdeşi saýlawlara goýberilmänsoň, ol onçakly tanalmaýan bäş dalaşgär bilen ýaryşypdy.


text:
Özbegistanda tanymal oppozisiýa wekili Myrat Joraýew, 21 ýyldan gowrak tussaglykda bolanyndan soň, azatlyga goýberildi.
Daşkentde ýerleşýän «Ezgulik» adam hukuklary merkezi 12-nji noýabrda Azatlyk Radiosyna Myrat Joraýewiň 12-nji noýabrda Daşkendiň golaýyndaky Çyrçyk şäheriniň türmesinden boşadylandygyny aýtdy.
63 ýaşyndaky etniki türkmen Joraýew 1991-1992-nji ýyllarda Özbegistanda halk deputatlygyna saýlanypdy. Ol 1994-nji ýylyň sentýabrynda, hökümeti güýç bilen agdarmagy planlaşdyrmakda aýyplanyp, tutuldy.
“Aýyplamalar syýasy äheňli”
Tarapdarlary oňa ýöňkelen aýyplaryň syýasy sebäplidigini aýdýarlar. Myrat Joraýew 1995-nji ýylda 12 ýyl türme tussaglygyna höküm edildi. Emma onuň tussaglyk möhleti türmäniň içki düzgünlerini bozdy diýlen bahana bilen azyndan dört gezek uzaldyldy.
Agzalýan aktiwistiň tarapdarlarynyň aýtmaklaryna görä, oňa ýöňkelýän aýyplamalar syýasy äheňli bolup, ol tussaglyk möhletinde dürli gynamalara duçar edilipdir.
Adam hukuklaryny goraýjy Human Rights Watch guramasy Joraýewiň boşadylmagyna gowy baha berip, onuň parahatçylykly iş alyp barýan we iň uzak wagtlap türme tussaglygynda saklanan bendidigini mälim edýär.
Myrat Joraýew belli özbek oppozisioneri Muhammad Salyhyň baştutanlyk edýän ”Erk” partiýasynyň agzasydyr. Bu partiýanyň lideri Salyh 1993-nji ýylda syýasy ýanamalardan başyny gutarmak üçin Özbegistany terk edipdi.
“Dowzah durmuş”
Joraýew 1994-nji ýylyň sentýabr aýynda Daşkendiň talaby bilen Gazagystanda tussag edilipdi. Adam hukuklaryny goraýjy Human Rights Watch bu barada ýaýradan beýanatynda Daşkendi Joraýewiň gynamalara sezawar edilendigi, şeýle-de onuň türme tussaglygynyň kast bilen uzaldylandygy baradaky gürrüňleri aýyl-saýyl etmäge çagyrdy.
HRW guramasynyň Merkezi Aziýa boýunça wekili Stew Swerdlow Joraýewiň 21 ýyldan bäri dowzah durmuşynda ýaşandygyny aýdyp, onuň maşgalasy asla bu zuluma duçar bolmaly däldi diýdi.
Mundan ozal ençeme halkara guramalary türmede ýüzbe-ýüz bolan gynamalary zerarly Joraýewiň saglyk ýagdaýynyň ýaramazlaşanlyndan alada bildirip, beýanat ýayradypdylar.
Kerriniň geçiren gepleşikleri
Myrat Joraýew ABŞ-nyň döwlet sekretary Jon Kerri Daşkentde özbek prezidenti Yslam Kerimow bilen adam hukuklary barada gürrüň edenden soň azatlyga goýberildi. Şol duşuşyklarda Joraýewiň ýagdaýy hakda gürrüň edilip-edilmändigi barada hiç hili maglumat ýok.
Merkezi Aziýada Adam hukuklaryny goramak boýunça düýbi Parižde ýerleşýän ”Bileleşik” atly gurama Kerriniň regiona barmagynyň öň ýanynda, 29-nji oktýabrda Özbegistandaky tussaglaryň atlaryny öz içine alýan sanaw ýaýradypdy.
Beýanatda Kerri Joraýewiň hem ady tutulýan şol sanawdaky tussaglaryň ykbaly barada özbek ýolbaşçylary bilen gürrüň etmäge çagyrylypdy.
HRW guramasy tarapyndan 12-nji noýabrda ýaýradylan beýanatda hem özbek hökümeti türme tussaglygynda saklanýan we adalatly bolmadyk sud prosesleriniň netijesinde tussag edilen ençeme beýleki parahatçylykly syýasy tussaglary hem boşatmaga çagyrylýar.


text:
Eýranyň we dünýäniň iň täsirli alty ýurdunyň ýokary derejeli resmileri Tähranyň ýadro programmasy boýunça Ženewada iki günlük gepleşiklere başladylar.
Ýewropa Bileleşigi Eýranyň halkara jemgyýetçiligi bilen gepleşikleriň soňky tapgyryny öz ýadro programmasy boýunça dawalary çözmek ugrunda täze planyny teklip etmek bilen başlandygyny mälim etdi.
Bu barada Ýewropa Bileleşiginiň daşary syýasat boýunça ýolbaşçysy Ketrin Aştonyň metbugat-wekili Maýkl Mann Ženewadaky gepleşikleriň başlanmagynyň yz ýany habar berdi. Eýran dünýäniň täsirli ýurtlarynyň altysynyň ýokary derejeli resmileri bilen gepleşik geçirýär.
Ketrin Aşton ABŞ-ny, Orsýeti, Hytaýy, Britaniýany, Fransiýany öz içine alýan BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşiniň hemişelik bäş agzasyndan we Germaniýadan ybarat 5+1 atly topara baştutanlyk edýär.
Mann toparyň gepleşikleriň netijelerine optimizm bilen garaýandygyny aýtdy, emma takyk maglumat bermedi.
Eýranyň teklibi
Tähranyň teklipleri Eýranyň daşary işler ministri Jawad Zarif tarapyndan öňe sürüldi.
Eýranyň daşary işler ministriniň orunbasary Abbas Arakçi gepleşikleriň gowy ýagdaýda geçýändigini we Eýranyň tekliplerine günbatar döwletleri tarapyndan ilkinji reaksiýanyň “gowy” bolandygyny aýtdy.
Arakçi gepleşikler barada jikme-jik habar bermedi we olary “gizlin” diýip atlandyrdy. Emma ol Eýranyň beýleki döwletler bilen gepleşiklere örän çynlakaý çemeleşýändigini nygtady.
Ženewada geçýän iki günlük gepleşikler Eýranyň prezidenti Hassan Rohaniniň awgust aýynda häkimiýet başyna geçeli bäri ýurduň ýadro programmasy boýunça halkara jemgyýetçiligi bilen ilkinji duşuşygydyr. Rohani on ýyla golaý wagt bäri dowam edýän çykalgasyz ýagdaýy ýarym ýyldan bir ýyla çenli aralykda çözmegi wada beripdi.
Tähran özüniň ýadro ýaragyny döretmek niýeti barada Günbatar tarapyndan edilýän aýyplamalary ret edýär we öz ykdysadyýetine zyýan ýetirýän halkara sanksiýalarynyň ýatyrylmagyny isleýär.
Ketrin Aşton gepleşikleriň öňüsyrasynda eden çykyşynda Tähranyň 5+1 toparyň aprel aýynda eden tekliplerine jogap hökmünde täze ideýalary öňe sürmegine umyt baglapdy. Günbatar ýurtlary, eger Eýran urany baýlaşdyrmak boýunça işlerden el çekip, ýadro programmasyny aýdyňlaşdyrsa, öňa garşy sanksiýalaryň gowşadylmagyny teklip edipdi.
Halkara talaplary
Tähran urany baýlaşdyrmak boýunça işlerini duruzmak barada edilen ozalky halkara talaplaryny ret edipdi.
Dünýäniň täsirli alty döwleti Eýranyň urany baýlaşdyrmak boýunça alyp barýan işleriniň ýadro ýaragyny döretmek ugrunda ädimdigini aýdýarlar.
Şol bir wagtda-da Ysraýylyň premýer-ministri Benjamin Netanýahu dünýä liderlerini Tähranyň bölekleýin eglişiklerini kabul etmän, onuň harby ýadro programmasyndan doly el çekmegini talap etmäge çagyrdy.
Ysraýyl 20% baýlaşdyrylan uranyň 250 kilogramynyň ýadro bombasynyň döredilmegi üçin ýeterlikdigini aýdýar we Eýranyň muňa eýe bolmagyna ýol bermejegini duýdurýar.
BMG-niň ýadro meselelerine gözegçilik edýän Atom energiýasy boýunça halkara agentliginiň ýakynda ýaýradan hasabatynda Eýranda 20% baýlaşdyrylan uranyň 185 kilogramynyň bardygy aýdylýar.
Şu aýyň başynda NýuÝorkda BMG-niň Baş Assambleýasynda eden çykyşynda premýer-ministr Benjamin Netanýahu Ysraýylyň Eýranyň atom ýaragyna eýe bolmagynyň öňüni almak üçin hatda birtaraplaýyn bolsa-da, hereket etmekçidigini duýdurdy.


text:
16 ýaşly Sardor orta mekdebiň okuwçysy. Milleti boýunça etniki özbeklerden bolan bu ýaş ýigit Lebap welaýatynyň Atamyrat şäherinde ýaşaýar. Howpsuzlyk ýagdaýlary sebäpli ol doly adynyň agzalmagyny islemedi.
Sardor ýakynda adyny, şeýle-de raýatlyk pasportynda milletini 'türkmen' diýip çalşan etniki özbeklerden diňe biri. Onuň maksady Türkmenistanda ýokary okuw jaýyna girmegini aňsatlaşdyrmak we iş mümkinçiliklerini giňeltmek.
“Meniň öz garyndaşlarymdanam käbirleri täze pasport alanlarynda milletini üýtgedip ýazdyrdylar. Atlaryny çalşanlary hem bar” diýip, Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolan etniki özbeklerden bir zenan, Raziýa aýtdy.
Atamyradyň ýaşaýjysy Raziýa Sardoryň daýzasy, ol Türkmenabada gelin bolup düşen zenanlardan biri. 40 ýaşlaryndaky Raziýa häzirki döwürde söwda-satyk bilen meşgullanýar.
Etniki azlyklaryň öz milletini türkmen diýip ýazdyrýan halatlary diňe Lebapda däl. ”Türkmen Inisiýatiwasy” toparynyň ýolbaşçysy Farit Tuhbatulliniň aýtmagyna görä, şeýle ýagdaýlara Daşoguz welaýatynda hem duş gelinýär: “Aslynda şeýle ýagdaýlara Daşoguzda hem duşmak bolýar. Özbek milletinden bolan adamlar özlerine, köplenç halatlarda, çagalaryna pasport alanlarynda, milletini türkmen diýip hasaba aldyrmaga synanyşýarlar. Men bu ýagdaýyň köpçülikleýin edilýändigini aýdyp biljek däl. Ýöne şeýle ýagdaýlara duş gelinýär”.
Edil häzirki döwürde Türkmenistanda ýaşaýan etniki özbekleriň takyk sany barada bir zat aýtmak kyn, emma iň soňky gezek 1995-nji ýylda geçirilen ilat ýazuwynda olaryň sanynyň jemi ilatyň 9.2%-ni emele getirýändigi aýdylypdy.
Dünýäniň dürli ýurtlarynda ýaşaýan etniki azlyklar boýunça iş alyp barýan “World Directory of Minorities and Indigiuos People” atly guramanyň maglumatyna görä, resmi çeşmelerde olaryň sanynyň 2003-nji ýylda jemi ilatyň 5% -tini düzýändigi aýdylypdyr.
Özbekleriň türkmenleşdirilmegi bilen bagly waka ilkinji ýüze çykan ýagdaý däl. Düýbi Wenada ýerleşýän ”Türkmen Inisiatiwasy” toparynyň ýolbaşçysy Farit Tuhbatulliniň Azatlyk Radiosy bilen telefon arkaly söhbetdeşliginde aýtmagyna görä, bu ýagdaý sowet döwründe başgaça görnüşde ýüze çykypdyr: ”Etniki özbekleri türkmenleşdirmek prosesi biziň ýurdumyzyň taryhynda öňem bolupdy. Haçanda Sowet hökümeti serhet liniýalaryny kesgitlänlerinde, türkmen-özbek serhedinde ýaşaýan özbekleri türkmen diýip ýazdylar. Ýöne bu işi Bolşewik hökümeti mejbury ýagdaýda amala aşyrypdy”.
"Inisatiwa özlerinden"
Syýasy çärelerden tapawutlylykda iki ýurduň serhetýaka etraplarynda ýaşaýan bu iki millet mydama dostlukda we doganlykda ýaşapdyrlar. Olar taryhda bir emirligiň raýatlary bolup, edil häzirki döwre çenli öz aralarynda gyz alyp, gyz berýärler.
Dini garaýyşlarynyň, däp-dessurlarynyň we dilleriniň kän bir tapawudynyň bolmazlygy, agzalýan milletleriň arasyndaky gatnaşygy has hem güýçlendirýän zatlaryň biri bolup hyzmat edipdir.
Emma Tuhbatulliniň sözlerinden çen tutulsa, häzirki döwürde etniki azlyklaryň, esasanam Türkmenistanyň serhetýaka etraplarynda ýaşaýan özbekleriň öz atlaryny hem milletlerini türkmenleşdirmek inisiatiwasy olaryň özlerinden çykýar: “Häzir olar öz ýagdaýlaryny gowulandyrmak, gowy karýera edinmek, ýagny ýokary okuw jaýlaryna girmek üçin bu işi etmäge mejbur”.
Türkmenabatly gelin Raziýanyň aýtmagyna görä, Türkmenistanda okuwa girip bilmän, daşary ýurtlara, Özbegistana gidenleriň arasynda onuň ýakyn garyndaşlaryndan biri hem bar. Raziýanyň ol garyndaşy Türkmenabatda ýerleşýän mugallymçylyk institutyna girip bilmän, Özbegistanyň Garşy welaýatynda ýerleşýän mugallymçylyk okuw jaýyna giripdir.
Emma şol bir wagtyň özünde-de Türkmenistan garaşsyzlygyna eýe bolandan soň, etniki milletleriň käbir wekilleriniň ýokary derejeli hökümet wezipelerini eýelän halatlaryna hem duş gelmek bolýar.
Muňa 90-njy ýyllaryň başlarynda Türkmenistanyň daşary işler ministri wezipesi ynanylan, garyşyk türkmen-ermeni maşgalasyndan bolan Boris Şyhmyradow mysal bolup biler.
Türkmenistanda 15-nji dekabrda başlanyp, şu günler hem dowam edýän ilat ýazuwynyň netijesinde ýurtda ýaşaýan azlyklaryň, şol sanda özbeklerin hem anyk sanynyň, köpçülikleýin oturan ýerleriniň we resmi statuslarynyň takyklaşdyrylmagyna garaşylýar.


text:
Gyrgyzystanyň premýer-ministriniň orunbasary öz ýurdunyň Orsýetiň ýolbaşçylygyndaky Gümrük bileleşigine goşulmagy üçin ädilmeli ädimleri kesgitleýji “ýol kartasynyň” bahar aýlaryna çenli taýýar boljagyny aýtdy.
Şol bir wagtda-da, Joomart Otorbaýewiň anna güni Bişkekde žurnalistlere aýtmagyna görä, goşmaça işleriň Gyrgyzystanyň bileleşige agza bolmagyny azyndan bir ýyllyk yza tesdirmegi mümkin.
Otorbaýew Gyrgyzystanyň öz bazarlaryna we serhetlerine goldaw bermek üçin Gümrük bileleşiginden 200 million dollaryň berilmegine mätäçlik çekýär. Gyrgyzystanyň häkimiýetleri Gümrük bileleşigine goşulmak kararyny geçen ýylda yglan etdiler.
Şu aýyň başynda prezident Almazbek Atambaýew “ýol kartasynda” Gyrgyzystanyň bähbitleri nazar alynmadyk ýagdaýynda Gümrük bileleşigine goşulmajagyny duýdurdy.
2011-nji ýylda düýbi tutulan Gümrük bileleşigi Belarusy, Gazagystany we Orsýeti öz içine alýar.
Moskwa Gümrük bileleşiginiň 2015-nji ýyla çenli ýaýbaňlanyp Ýewraziýanyň Ykdysady Bileleşigine öwrüljekdigini aýdýar.


text:
HTML
HTML - (Hyper Text Markup Language): Internetde giňişleýin ulanylýan script (tekst) dilidir. Programlama dili hökmünde kabul edilmeýär, sebäbi öz başyna işläp bilmeýär. HTML ulanylyp ýazylan programmalar ýa-da tekstler "interpreter"-iň kömegi bilen terjime edilip işledilýär. W3C (Bütündünýä konsortium) tarapyndan standartlaşdyrylandyr.
HTML Kod[üýtget | edit source]
Html kodlary,   täg-i bilen açylýar   täg-i bilen hem ýapylýar. Bütün kod bu 2 tägleriň arasynda ýazylýar.
Meselem:
Bu bizim ilkinji HTML kodymyz        Salam Wikipedia  Goýy harplar bilen ýazylýar   Egri inçe harplar    Goýy inçe
Makala[üýtget | edit source]
Websahypanyň içki gurluşy
Bu ugur örän çylşyrymlydyr. Bu ýerde biz diňe käbir umumy düşünjeleri salgy bermeli bolýarys. Her zady doly beýan etjek bolsak, siz hem ýadarsyňyz, biz hem. Sizi ýadadyp we gorkuzyp, höwesiňizi gaçyrasymyz gelenok. Ýöne günsaýyn web ussaçylygy barada bilimiňiziň artýandygy bizi begendirýär. Şu mowzuk boýunça makalalary okamagy dowam etdiriň.
Websahypa nähili işleýär?
Websahypa diýilýän zat aslynda her bir kompýuter programmasynyň bolşy ýaly, kompýutere berilýän buýruklaryň toplumydyr. Şol buýruklar toplumyny açýan we kompýuteri ulanýanlara görkezýän programmalara brauzer diýilýär. Türkmençe muňa geziji diýsek hem gelişmän durmaz. Mysal üçin, eýýäm bilýänsiňiz Internet Eksplorer, Mozilla Firefoks, Opera, Opera Mini, Google Krom ýaly brauzerler bar. Aslynda brauzerleriň sany örän köp, ýöne iň köp ulanylýanlarynyň arasynda esasy ýokardakylar bar.
Websahypanyň içinde dürli tekst, surat, sesli-şekilli (audio-wideo) we ş.m. maglumatlar bolýar. Şol maglumatlaryň ulanyja belli bir biçüwde görkezilmegi üçin ýörite buýruklar websahypanyň içinde ýerleşdirilýär. Websahypa diýip, umuman HTML namasyna (HTML Document) ýa-da şonuň esasynda döredilen beýleki görnüşlerine aýdylýar. Brauzerler şol HTML namasyny serwerlerden sorap alýarlar we olaryň içindäki buýruklary ýerine ýetirip, ulanyjylara netijäni görkezýärler.
Websahypanyň, ýagny HTML namasynyň içinde nämeler bar?
Websahypalar dürli-dürli bolup bilýär. Ýöne köplenç iň köp goýulýan zatlar tekst we suratlardyr. Internetiň tizliginiň artmagy bilen indi aýdymdyr wideo goýmak mümkinçiligi hem bar we köp saýt mundan peýdalanýar.
Aşakda ýönekeý bir index.html diýen sahypanyň kody görkezilýär.


text:
Zergärçilik
Türkmenleriň zergärçilik däpleri gadymy wagtlardan başlanypdyr. Matalaryň ýüzüne keşde çekmek we altyn çaýylan, gymmat bahaly daşlar bilen bezelen, zikgelenen kümüşden taýýarlanylan zergärçilik önümleri şu däbiň ýüze çykmasy bolup durýar.
Aýal-gyzlaryň egin-eşikleri, ozaly bilen-de gelinleriň egin-eşikleri ýokary çeperçilik bilen bezelýär. Börüge dakylýan şaý-sepler, saçbagylar, gulakhalkalar, boýna we döşe, bilege dakylýan şaý-sepler taýýarlanypdyr: depesinden dabanyna çenli nepis şaý-sepler bilen bezelen gyz, hamala diýersiň, özüniň açyk gyzyl reňkdäki köýneginde kümüşe çolanan ýaly bolup görünýär.
Özboluşly zergärçilik önümleri adamyň we haýwanlaryň, guşlaryň we möjegiň formalaryny gaýtalaýar, bular bolsa ähli türki halklaryň iň gowy görýän nagyşlarydyr.
Estetiki wezipesinden başga-da, şaý-sepler dürli keselleriň öňüni almak ähmiýetine hem eýedir, şaý-sepleriň keramatlylary hem bolup, olar adamlary göz degmeden goraýar. Seýrek bolaýmasa, olaryň Merkezi Aziýanyň beýleki halklarynyň şaý-sepleriniň arasynda özüne meňzeşleri ýokdur. Şol bir wagtyň özünde gadymy Parfiýanyň hem-de Margiananyň bezeg sungaty bilen arabaglanyşygynyň bardygy duýulýar, bu bolsa, şübhesiz, çeperçilik däpleriniň güýjüne hem-de üznüksizligine şaýatlyk edýär.


text:
Şu günler Lebap welaýatynyň Garaşsyzlyk etrabynyň merkezi Nyýazow şäherçesiniň köçelerinde suwgeçiriji liniýa çekilip, ilaty arassa agyz suwy bilen üpjün etmek boýunça işler alnyp barylýar.
Ol işleri “Lebap agyz suw üpjünçilik” edarasy amala aşyrýar. Ýaşaýjylaryň aýtmagyna görä, suw üpjünçilik edarasy diňe köçeden suw geçirjek liniýany çekýär, öýlerine bolsa adamlaryň özleri, öz hasabyna suw geçirtmeli bolýarlar.
Garaşsyzlyk etrabynyň ýaşaýjysy Röwşeniň Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, “Lebap agyz suw üpjünçilik” edarasynyň işgärleri köçeleri gazyp, turbalary geçirenden soň, ýaşaýjylara 10-15 günüň dowamynda öýlerine suw çekdirmäge möhlet berilýär”.
Fotogalereýa: Garaşsyzlyk etrabynda turbalar çekilýär
Röwşeniň sözlerine görä, resmileriň duýduryşynda öýlere turbalary çekmek üçin kesgitlenen möhletiň gutarmagy bilen, gazylan köçeleriň gum bilen örtüljekdigi bellenilipdir. Mundan soň olaryň gaýtadan gazylmagyna rugsadyň berilmejekdigi hem nygtalýar.
Röwşen köçeden öýe suw çekdirmek orta hasapdan 200 manada durýandygyny aýdýar.
Kynçylyklar
Lebap welaýatynyň beýleki etrapdyr obalarynda bolşy ýaly, Garaşsyzlyk etrabynyň ýaşaýjylarynyň aglabasy oba hojalyk bilen meşgullanýarlar. Käbir daýhanlaryň aýtmagyna görä, 200 manat hem olar üçin uly pul, onsoň bu duýduryş käbir gurby çatmadyk adamlaryň “iki aýagyny bir gonja sokýar”.
Nyýazow şäherçesiniň suw meseleleri diňe bular bilen çäklenmeýär. Geçirilip, ulanmaga berlen turbalardaky suwuň hiliniň göwnejaýdygy, emma onuň dowamly akmaýandygy hem aýdylýar. Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolan käbir ýaşaýjylaryň belleýşi ýaly, munuň sebäbi suwuň basyşynyň pesligi bilen bagly.
Suwuň basyşynyň pesligi barada ýerli hökümet resmilerinden jogap alyp bolmady. Emma bu barada ilat arasynda dürli-dürli garaýyşlar bar. Olardan biri hem etrap merkezinde mellek ýerleri bolan adamlaryň, ýaplardan akýan suwuň ýetmezçilik edýändigi sebäpli, suwgeçirijiden gelýän agyz suwundan ekinlerini suwarmak üçin peýdalanyp başlamagydyr. Bu bolsa öz nobatynda suwuň basyşyna erbet täsir ýetirýär diýip, käbir ýaşaýjylar belleýärler.
Şol bir wagtyň özünde, Lebap welaýatynyň beýleki etraplarynda bolşy ýaly, Garaşsyzlyk etrabynyň käbir ýerlerinde, şol sanda Nyýazow şäherçesiniň käbir ýaşaýjylary agyz suwuny almak üçin nasoslardan peýdalanýarlar. Bu hem öz gezeginde täze turbalardan akdyrylýan suwuň basyşyna özüniň ýaramaz täsirini ýetirýär.
Emma ýerli ýaşaýjylar çekilýän turbalar bilen bagly dürli problemalara garamazdan, agyz suwy meselesinde kynçylyk çekýän ilata munuň oňaýly täsiriniň boljakdygyna umyt edýändiklerini aýdýarlar.


text:
Aşgabat, 30-njy ýanwar. “Türkmenportal”.
Şu günler “Sarisino” muzeý-goraghanasynda “Kümüş Gündogar” segisi dowam edýär. Ol bu ýere gelýänleri Orta Aziýa halklarynyň XIX asyra we XX asyryň başlaryna degişli zergärçilik şaý-sepleriniň däp bolup gelýän kolleksiýasy bilen tanyşdyrýar. Uly köşgüň zallarynda Türkmenistandan, Özbegistandan, Täjigistandan, Gazagystandan we Gyrgyz Respublikasyndan getirilen zergärçilik sungatynyň 150-den hem gowrak görnüşini saýlamak bolýar.
Türkmen şaý-sepleri belli bolşy ýaly, agramlylygy, takyk saýgaryp bolýan şekilleri we şelpeleriniň köplügi, haşamlan we oýulyp salnan nagyşly, hakyk daşly altyn goýlan bezegleri bilen şeýle gymmatlyklaryň muşdaklarynyň ünsüni özüne çekýär.
Özbek we täjik zergärleriniň işleri ownuk şaýlary, şelpe düzümleri, ownuk gaşla ulanylyp oturdylan nagyşlaryň bölek-bölekligi bilen tapawutlanýar. Gazak ussalarynyň işlerini bolsa häsiýetli geometrik nagyşlardan tanamak bolýar. Gyrgyz zergärleri ýönekeý, kyn bolmadyk galypa giren nagyşly, birneme könelişen zatlary özünde jemleýär.
Sergi Orta Aziýanyň zergärçilik sungatyny täze röwüşde synlamaga, onuň gadymy däplerini we çeper keşbini ýakyndan duýmaga mümkinçilik berýär. Sergi 2015-nji ýylyň 12-nji apreline çenli dowam eder.


text:
Nurýagdy Rejebow 2015-nji ýylda türkmen estradasynyň ,,Ýylyň parlak ýyldyzy" boldy
24-nji dekabrda paýtagtymyzdaky Maslahat köşgünde „Ýylyň parlak ýyldyzy – 2015" atly döredijilik bäsleşiginiň jemleýji tapgyry geçirildi. Hormatly Prezidentimiziň başlangyjy boýunça ýurdumyzyň zehinli ýaş aýdymçylarynyň arasynda guralýan "Ýylyň parlak ýyldyzy” bäsleşigi ýaş ýerine ýetirijileriň hünär ussatlygyny artdyrmaga we saz döredijiligini ösdürmäge ýardam berýär. Türkmenistanyň Medeniýet ministrligi, Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komiteti hem-de Türkmenistanyň Magtymguly adyndaky Ýaşlar guramasynyň Merkezi Geňeşi tarapyndan geçirilýän bu iri möçberli döredijilik çäresi ýyl geçdigiçe ýaş zehinli ýerine ýetirijileriň köp sanlysyny ýüze çykarýar.
Şu ýyl Türkmen döwlet medeniýet institutynyň talyby Nurýagdy Rejebow bäsleşigiň ýeňijisi diýlip yglan edildi we "Ýylyň parlak ýyldyzy” diýen ada mynasyp boldy. Oňa "Ýylyň parlak ýyldyzy” atly göçme Kubok we höweslendiriji baýrak gowşuryldy. Bäsleşikde birinji ( paýtagtymyzyň medeniýet müdirliginiň "Aşgabat” döredijilik toparynyň artisti Züleýha Kakaýewa) we ikinji (Türkmen milli konserwatoriýasynyň talyby Ahmet Atajanow) orunlary eýelänler üçin hem gymmat bahaly sylaglar göz öňünde tutuldy.
,,Ýylyň parlak ýyldyzy" bäsleşiginiň ýeňijileri:
1. Jahan Tagyýewa, (2009).
2. Begmyrat Annamyradow, (2010).
3. Atajan Berdiýew, (2011).
4. Liliýa Çurçaga, (2012).
5. Annanyýaz Jepbarow, (2013).
6. Nurgözel Nyýazberdiýewa, (2014).
7.Nurýagdy Rejebow, (2015).
„Ýylyň parlak ýyldyzy – 2014" bäsleşiginiň jemleýji tapgyryna gatnaşan aýdymçylar:
1. Azat Oramadow
2. Durdy Durdyýew
3. Mährijemal Pirmedowa
4. Rahman Hudaýberdiýew
5. Ahmet Atajanow
6. Oguljuma Baýramowa
7. Arazbibi Ýarmuhammedowa
8. Mawlýuda Şaýkulowa
9. Nurgözel Nyýazberdiýewa
10. Gurbangeldi Ataýew
„Ýylyň parlak ýyldyzy – 2015" bäsleşiginiň jemleýji tapgyryna gatnaşan aýdymçylar:
1. Ahmet Atajanow
2. Sülgünjemal Täçmyradowa
3. Rahym Gurbanow
4. Mawlýuda Şaýkulowa
5. Isa Amangurbanow
6. Azat Oramadow
7. Züleýha Kakaýewa
8. Aşyrmämmet Durdyýew
9. Nurýagdy Rejebow
10.Arazbibi Ýarmuhammedowa
11.Mekan, Meýlis Jumaýewler
,,Ýylyň parlak ýyldyzy" atly bäsleşik barada maglumatlar
*Bu aýdym-saz bäsleşigi hormatly Prezidentimiziň ýaş zehinli aýdymçylary ýüze çykarmak we goldamak barada edýän aladalarynyň netijesinde 2009-njy ýylda döredildi.
*Bäsleşigiň göçme kubogynda hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda amala aşyrylýan oňyn özgertmeler, ruhy-medeni galkynyş, aýdym-saz sungatynyň şu güni we geljegi simwoliki hem-de filosofiki manylar arkaly şöhlelendirilýär. Kubok kümüşden ýasalandyr we altyn bilen çaýylandyr. 875 derejeli kümşüň agramy 965 gramdyr.
*Ýaş aýdymçylara „Türkmen owazy" we ,,Owaz" teleradiýoýaýlymynda çykyş etmäge mümkinçilik berilýär. Onuň barşynda teletomaşaçylar we radiodiňleýjiler üçin ýaş ýerine ýetirijileriň çykyşlary boýunça baha berip, SMS-ler we telefon jaňlary arkaly ses bermäge mümkinçilik döredilýär.
*Bäsleşigiň şertleri boýunça oňa gatnaşyjylaryň her biri iki aýdymy ýerine ýetirýär. Aýdymlaryň biri emin agzalarynyň aýdymçynyň sesine adalatly baha bermegi üçin sazsyz ýerine ýetirilýär.
*Welaýatlarda hem bäsleşigiň saýlama tapgyrlary geçirilýär we abraýly emin agzalary tarapyndan zehinli ýerine ýetirijileriň arasynda has tapawutlananlar onuň deslapky tapgyrlaryna saýlanylýar. Soňra tomaşaçylaryň gönüden-göni ses bermeleriniň netijelerine bagly bolan tapgyra badalga berilýär.
*Ýaş aýdymçylaryň arasynda yglan edilýän ,,Ýylyň parlak ýyldyzy" atly bäsleşigi geçirmegiň tertibine, oňa gatnaşmagyň düzgünlerine laýyklykda, ol ýylyň dowamynda geçirilýär.
*Birinji tapgyr Türkmenistanyň obalaryndan, etraplaryndan we şäherlerinden ”Türkmen owazy” teleradioýaýlymyna ýylyň dowamynda gelen hatlar we SMS-ler arkaly saýlanan zehinli aýdymçylar Aşgabat şäherinde we welaýat merkezlerinde gözden geçirilýär.
*Ikinji tapgyr Türkmenistanyň Medeniýet ministrligi, Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komiteti, Türkmenistanyň Magtymguly adyndaky Ýaşlar guramasynyň Merkezi Geňeşi tarapyndan döredilýän saýlap alyş topary Türkmenistanyň ähli welaýatlarynda we Aşgabat şäherinde bolýar we ýaş estrada aýdymçylarynyň aýdymlaryny diňlemek arkaly olary saýlap alýar. Eminleriň gelen netijesine laýyklykda, aýdymçylaryň iň ezberleri bäsleşigiň üçünji tapgyryna saýlanylyp alynýnar. Saýlanylyp alynýan aýdymçylaryň sany çäklendirilmeýär.
*Üçünji tapgyr "Türkmen owazy” teleradioýaýlymynyň uly konsert studiýasynda geçirilýär hem-de welaýat tapgyryndan saýlanan zehinli aýdymçy ýaşlaryň içinden emin agzalarynyň saýlamagynda aýdymçylar dördünji tapgyra gatnaşmaga hukuk gazanýarlar.
*Dördünji tapgyrda üçünji tapgyrda ýeňiji bolan aýdymçylaryň aýdymlary "Türkmen owazy” teleradioýaýlymynda yzygiderli ýaýlyma berilýär. Şolaryň içinden tomaşaçylardyr diňleýjilerden iň köp SMS-leri alan aýdymçylar bäsleşigiň jemleýji tapgyryna gatnaşmaga hukuk gazanýarlar.
*Bäsleşigiň jemleýji tapgyry Türkmenistanyň Maslahat köşgünde geçirilýär we oňa dördünji tapgyrda iň köp SMS seslerini alan aýdymçylar gatnaşýar. Olar bir aýdymy orkestriň sazandarlyk etmeginde, eminleriň we tomaşaçylaryň öňünde, ýene bir aýdymy bolsa sazsyz ýerine ýetirýärler. Jemleýji tapgyryň ahyrynda emin agzalary we tomaşaçylar çykyş eden aýdymçylara ses berýärler. Şol sesleriň we SMS-leriň iň köpüsini alan aýdymçy bäsleşigiň ýeňijisi diýlip yglan edilýär we "Ýylyň parlak ýyldyzy” diýen ada, göçme nyşana, şahadatnama we gymmat bahaly sowgatlara eýe bolýar.
*Bäsleşige 17-35 ýaş aralygyndaky Türkmenistanyň raýatlary gatnaşyp bilýärler.


text:
Häzirki güne çenli Facebook sosial ulgamynyň "Messenger" programmasyndan Facebook-da açan öz sahypamyz arkaly peýdalanýardyk.
Mundan beýläk Facebook-daky sahypamyza girmezden hem "Messenger" programmasyny ulanyp bileris.
Bu barada Facebook newsroom-da maglumat berilýär.
"Messenger" programmasyny öz mobil telefonyňyza ýa-da tehnologik enjamyňyza ýükläp açanyňyzdan soň, "Facebook bilen programma ýazylyň" diýen bölümiň aşagynda "Facebook-da sahypaňyz ýokmy?" diýlen sorag görüner. Bu bölümi saýlap alanyňyzdan soň, telefon belgiňizi, adyňyzy we suratyňyzy goýup "Messenger" programmasyna ýazylyp we girip bilersiňiz.
Bu täzelik ilki bilen Amerika, Kanada, Wenesuela we Peru ýaly döwletlerde ulanylmaga berlip, ýakyn günlerde beýleki ýurtlarda hem ulanylmaga beriljekdigi habar berilýär.
"Messenger-i" özleriniň telefon belgisi bilen açyp giren ulanyjylar hem, bu programmanyň hödürleýän ähli mümkinçiliklerinden peýdalanyp bilerler.


text:
Soňky wagtlarda Türkmenabadyň awtobus duralgalarynda kwartira ýa daça satylýar diýen bildirişlere ýygy-ýygydan duş gelmek bolýar.
Bildiriş
Hususy jaý eýeleri tarapyndan goýulýan şol bildirişlerde, adatça, satuwa çykarylan jaýlar we onuň eýesiniň aragatnaşyk maglumatlary ýerleşdirilýär. Satuwdaky jaýlaryň aglabasy bolsa iki otagly kwartiralardan ybarat.
Emma satuwa çykarylan jaýlaryň sanynyň köpelmegi olaryň bahalarynyň peselendigini aňlatmaýar. Mundan birnäçe ýyl öňki nyrhlar bilen deňeşdirilende, hatda Türkmenabatda jaýlaryň häzirki bahasy ençeme esse ýokary.
Meselem, Türkmenabat şäheriniň himikler köşgi diýen mikroraýonyndaky iki otagly jaýlaryň bahasy 35-40 müň dollar aralygynda. Jaýyň ýagdaýyna we raýonyna görä, onuň bahasy üýtgeýär. Şäheriň merkezine ýakynlaşdygyça, jaýlaryň bahalary barha gymmatlaýar.
Daça ýerleri barada aýdylanda bolsa, 6-8 sotuklyk boş meýdanyň bahasy ortaça 5 müň dollar.
Mundan 10 ýyl ozal-da, şol mikroraýonlardaky iki otagly jaýy 5-10000 $ aralygynda alyp bolýardy. Garaşsyzlyk ýyllarynda azlykdaky beýleki milletleriň ýurdy terk etmegi bilen, jaýlaryň bahasynyň şol ýyllarda ondan hem peselen döwürleri bolupdy.
Ilat sany artdy
Emma soňky ýyllaryň dowamynda ýaşaýyş jaýlarynyň barha gymmatlamagynyň sebäpleri barada resmi taýdan hiç hili düşündiriş berilmeýär, ýöne onuň bir sebäbi welin, Türkmenabadyň ilat sanynyň soňky 10-15 ýylyň dowamynda göz-görtele artandygy bilen bagly bolsa gerek.
Türkmenistanda kadaly ilat ýazuwy geçirilmänsoň, Türkmenabadyň ilat sanynyň edil häzirki wagtda näçedigini aýtmak kyn. Emma 2009-njy ýylda onuň 254,000 adam we ondan 20 ýyl ozal, ýagny 1989-njy ýylda bolsa 161,000 adama barabar bolandygy barada maglumatlar bar.
Emma ilat sanynyň şeýle çalt ýokarlanmagyna garamazdan, ýurduň ikinji uly şäheri diýlip hasaplanýan Türkmenabatda ilaty jaý bilen üpjün etmek üçin ýeterlik çäre görülmedi, ýaşaýyş jaýlarynyň aglabasy henizem sowet döwründe gurlan kwartiralardan ybarat.
Türkmenabatda garaşsyzlyk ýyllarynda, esasanam, soňky ýyllaryň dowamynda hökümet tarapyndan gurlan täze ýaşaýyş jaýlarynyň sany hem Aşgabat bilen deňeşdirilende gaty ujypsyz we gurlan jaýlaryň bahasy hem adaty adamlar üçin elýeter däl.
“Elitka”
Türkmenabadyň ”Gozgalmaýan emläk biržasynda” abadanlaşdyryp gurulýan, il arasynda “elitka” diýilýän binalarda, ortaça aýdylanda, bir otagly jaýlar üçin 37-40 müň, iki otag üçin 47-50 müň, üç otagly jaýlar üçin bolsa 57-60 müň dollar baha kesilipdir. Elbetde, olaryň bahasy ýerleşýän raýonyna görä üýtgeýär.
Resmi taýdan Türkmenabatda ýaşaýyş jaýalaryna bolan zerurlyk we bu talaby ödemek üçin nähili işler edilýändigi barada köpçülige takyk maglumat berilmeýär. Emma şol bir wagtyň özünde-de jaýlaryň bahasynyň ýokarlanmagy, olaryň gytçylygyna we netijede kireýleriniň ýokarlanmagyna-da sebäp bolýar.
Türkmenabatda ortaça aýlyk, 300-400 dollar aralygynda bolup, şäheriň abadrak böleginde iki-üç otagly jaýlaryň aýlyk kireýi 100-150 dollar aralygynda. Onsoň bu, esasanam, işsiz galan adamlary we ýaş çatynjalary kyn ýagdaýa salýar.
Şeýle ýagdaýda durnukly işi bolmadyk ýaşlar bolsa öz ene-atalarynyň ýanynda galmaga mejbur bolýarlar. Eger bir maşgalanyň ikiden köp ýetişen ogullary bolsa, onda jaý ýetmezçiligi diňe ýaşlary däl, şeýle ýagdaýdaky ýaşlaryň ene-atalaryny hem kyn ýagdaýda goýýar.


text:
Azerbaýjanyň oppozision “Musawat” partiýasynyň syýasy maslahatçysy we syýasy aktiwist “huligançylyk” diýen aýyplamalar esasynda, alty ýyl türme tussaglygyna höküm edildi.
Azerbaýjanyň günortasyndaky Lankaran şäherinde tussag edilen Ýadigar Sadikow prezidentlik saýlawlarynyň öňüsyrasynda iýun aýynda tussag edilipdi. Şonda Lankaran şäherindäki “uruş weterany” diýlip tanadylan bir adam Sadikowyň çaýhanada özüni ýenjendigi barada polisiýa şikaýat edipdi.
Sadikow sud diňlenişiginiň soňunda eden çykyşynda özüne ýöňkelýän ähli aýyplamalary ret etdi. Ol tussag edilmegini özüni dymdyrmak üçin edilýän tagallalar we “syýasy masgaraçylyk” diýip atlandyrdy.
Sadikowyň aklawçysy Halid Bagirow Azatlyk Radiosyna beren maglumatynda suduň kararyny şikaýat etmegi planlaşdyrýandygyny aýtdy.
Adam hukuklaryny goraýan toparlaryň aýtmagyna görä, häzirki wagt Azerbaýjanda takmynan 145 sany syýasy tussag türmede saklanylýar.


text:
Türk mediasy Türkiýäniň Siriýa bilen serhediň esasy ýerlerinde 45 km uzynlykdaky beton haýaty guramaga başlandygyny aýdýar.
Hususy eýeçilikdäki «Dogan» habarlar gullugy 21-nji awgustda Hataý welaýatyndaky Reýhanli şäheriniň golaýyndaky serhetde eýýäm 12 km uzynlykdaky haýatyň dikeldilendigini habar berdi.
Bu ýer Siriýa serhet arkaly gaçakçylyk edilýän esasy nokatlaryň biri hasaplanýar. Resmiler bu habara bada-bat düşündiriş bermediler.
Türkiýe öz serhedini berkidip, daşary ýurt söweşijileriniň Türkiýäniň üstünden Siriýa girmeginiň öňüni almak üçin çäre görmäge başlady.


text:
Aşgabat , 7-nji ýanwar. «Türkmenportal».
Saud Arabystanyň hökümeti Mekkedäki Al-Haram metjidinde abatlaýyş işleriniň geçirilýändigi sebäpli 2014-nji ýylyda haj parzyny amala aşyrmaga barýanlaryň sanyny 20% azaltdy.
Muňa garmazdan, geçen ýylyň sentýabrynda köpmilleti Türkmenistan döwletinden zyýaratçylaryň 188-si Mekgä we Medinä haj parzyny amal etmek üçin iberildi. Olaryň arasynda türkmenler, özbekler, täjikler, gazaklar, tatarlar, azerbaýjanlar, buluçlar we ýurdumyzda ýaşaýan birnäçe halkyýetleriň wekilleri bar.
Her ýylda Gurban baýramynyň öňüsyrasynda Türkmenistanyň Prezidentiniň karary bilen biziň ýurdumyzda ýaşaýan dürli halkyýetleriň we halklaryň wekilleri “Türkmenhowaýollary” milli gullugynyň üsti bilen döwletiň hasabyna Saud Arabaystana iberilýär. Döwletimiz 2001-nji ýyldan bäri zyýaratçylaryň ýol harajatlaryny döwletiň hasabyna maliýeleşdirýär.
Garaşsyzlyk ýyllary içinde türkmenistanlylaryň müňlerçesi döwletiň hasabyna haj parzlaryny ýerine ýetirip geldiler. Şeýle-de, raýatlarymyzyň Mekgedäki we Medinedäki keramatly ýerlere hususy ugurlar boýunça arkaýyn gidip gelmäge mümkinçilikleri bar. Türkmenistandaky musulmanlaryň ençemesiniň birnäçe gezek haj parzny ýerine ýetirip gelendigini aýtmalydyrys.


text:
“Altyn Asyr” ÝGPJ-niň 2017-nji ýylyň ýanwar aýynyň16-dan başlap geçirilýän SMS bäsleşik barada
DÜZGÜNNAMA
BÄSLEŞIGIŇ DÜZGÜNLERI
“Altyn Asyr” ÝGPJ-niň (mundan beýläk - Operator) tutýan ähli ygtyýarnama zolagynda 1717 gysga belgä we *1717# USSD-belgä arkaly 2017-nji ýylyň ýanwar aýynyň 16-dan SMSBä …
"Sowgat 2000" nyrh meýilnamasyna täzelik girizilýär. Bu nyrhnamany ulanýan müşderiler 2016-njy ýylyň 6-njy oktýabryndan başlap, goşmaça 15 manat töläp, 500 Mb ulanyp bilerler. Bu paket 30 günüň dowamynda hereket edýär. Paket gutaran halatynda birnäçe gezek täzeden ulanmaga mümkinçilik bar.
Gadyrly müşderiler!
«Altyn Asyr» ÝGPJ-ti Size täze “Sowgat 2000” atlynyrhnamany hödürleýär. Nyrhnamanyň ullanyş aýratynlyklary, her aýda müşderä ulgam içinde 2000 gepleşik minutlary we goşmaça 500 sms habarlary ugratmak mümkinçiligi berilýär.Ähli giriş jaňlar mugt bolup, bu nyrhnama 2016-njy ýylyň iýul aýynyň 06-dan heret edip …
Hormatly müşderiler!
Käbir köpçülikleýin habar beriş serişdelerinde berilýän TM CELL ulgamynda internediň işlemeýändigi baradaky berilýän maglumatyň galpdygyny we "Altyn Asyr" ÝGPJ-i müşderlerine hödürleýän 3G we 4G internet ulgamlarynyň tehniki taýdan kadaly işleýändigini Siziň dykgatyňyza ýetirýär.
"Seniň ulgamyň 1" nyrh meýilnamasy açyldy
Hormatly müşderiler! Müşderileriň haýyşy boýunça 2016-nji ýylyň iýun aýynyň 25-den
"Seniň ulgamyň 1" atly nyrhnamanyň açylandygy barada Size habar berýäris.
Bu nyrhnama geçmegin nyrhy 5 manat. Ilkinji töleg 5 manat.
Hormatly müşderiler!
Mukaddes Oraza aýy mynasybetli 2016-njy ýylyň 6-njy iýunyndan 6-njy iýul aralygynda "Oraza" hyzmatynyň girizilýändigi barada, Size habar berýäris. Agyz beklenýän we açylýan wagtlary, tölegsiz USSD menýu üsti bilen Oraza hyzmatyndan peýdalanyp bilersiňiz. Orazaňyz kabul bolsun!
Aşakda görkezilen kodlary öz telefonyňyza girizip, hyzmatdan peýdalanyp …
Hormatly müşderiler!"Altyn Asyr" ÝGPJ-ti “Ynamly töleg” atly täze hyzmaty ýakynda açmagy meýilleşdirýändi barada Size habar berýär.Eger-de Siziň hasabyňyz nola deň bolan ýagdaýynda, öz hasabyňyzy doldurmaga mümkinçiligiňiz bolmasa, onda Siz biziň “Ynamly töleg” hyzmatymyzdan peýdalanyp bilersiňiz. Siziň islegiňize görä biz Siziň hasabyňyzy wagtla& …
Hormatly Müşderiler! Sizde artykmaç çykdajy etmezden, rouming TMСELL öýjükli aragatnaşyk hyzmatynyň ähli artykmaçlyklaryndan peýdalanmaga ajaýyp mümkinçilikler bar. Has takyk.
Hormatly müşdereiler 20.12.2015-20.04.2016 aralygynda herek edýän täze “Sowgat-Uly”, “Sowgat-Kiçi” atly nyrhnamalaryň açylandygy barada Size habar berýäris.
Hormatly müşderiler! 2015-nji ýylyň sentýabr aýynyň 15-den oktýabr aýynyň 31-ne çenli "Seniň ulgamyň 1" atly nyrhnamanyň açylandygy barada Size habar berýäris.
Bu nyrhnama geçmegin nyrhy 5 manat. Ilkinji töleg 5 manat.
Aragatnaşyk ulgamyny kämilleşdirmek Türkmenistanyň durmuş-ykdysady ösüşiniň ileri tutulýan ugurlarynyň biridir. Häzirki wagtda aragatnaşyk we telekomunikasiýalar ulgamynyň kärhanalaryna ýokary tehnologiýalar we häzirki zaman ylmynyň öňdebaryjy gazananlary işjeň ornaşdyrylýar.
Sergi boýunça öyjukli ýol gözkeziji goşulmany
gurnamak Android-GooglePlay iOS-iTunes görn& …
Hormatly müşderiler! «Altyn Asyr» ÝGPJ-i 2015-nji ýylyň 1-nji sentýabryndan täze internet bukjasynyň «Internet-55» ulanylyşa girizilýändigini Siziň dykgatyňyza ýetirýär. Internet bukja 1Gb bolup, bukjanyň bahasy 55 manatdyr.
Hormatly müşderiler!
Mukaddes Oraza aýy mynasybetli 2015-nji ýylyň 18-njy iýunyndan 18-njy iýul aralygynda "Oraza" Oraza hyzmatynyň girizilýändigini Size habar berýäris. Agyz beklenýän we açylýan wagtlary, tölegsiz USSD menýu üsti bilen Oraza hyzmatyndan peýdalanyp bilersiňiz. Orazaňyz kabul bolsun!
Aşakda görkezilen kodlary öz telefonyňyza girizip, hyzmatdan peýdalanyp …
Hormatly müşderiler! 2015-nji ýylyň iyun aýynyň 1-dan Altyn Asyr ÝGPJ size täze «Gürleşiber» nyrh meyilnamasyny hödürleýär ýagny onda ulgam içi çykyş jaňlaryň ikinji minudyndan başlap 2 teňňeden.
Hormatly müşderiler! Täze “ykjam radio we telewideniýe” hyzmaty açylandygy barada Size habar berýäris. Indi öz ykjam telefonyňyz arkaly teleýaýlymlara seredip, radiony diňläp bilersiňiz.
Bellik: Häzirki wagtda bu hyzmat diňe 4G LTE ulgamynda et ýeterdir.
Hormatly müşderiler!
2015-nji ýylyň aprel aýynyň 1-ne "Sada+" atly täze hyzmatynyň açylandygy barada Size habar berýäris. Täze "Sada+" hyzmaty "Sada" nyrhnamasyndan peýdalanýan müşderiler üçin niýetlenendir. Täze “Sada+” hyzmatyny birikdiren müşderi her gün ulgamyň içinde 20 minut mugt gepleşip biler. Eger 20 minut ullanylman galsa, indiki günlere geçirilmeý …
"Altyn Asyr" Ýapyk görnüşli paýdarlar jemgyýeti Siziň ähliňizi täze 2015-nji ýyl bilen tüýs ýürekden gutlaýar! Size bagt, berk jan saglyk we ähli işleriňizde uly üstünlikler arzuw edýäris! Goý geljek ýyl Siziň üçin abadançylyk, asudalyk we galkynyş ýyly bolsun!
Şu gün Türkmenistanyň, Gazagystanyň we Eýranyň Prezidetleriniň gatnaşyp ak pata bermeginde Gazagystan-Türkmenistan-Eýran demir ýoly dabaraly ýagdaýda açylyp, ulanmaga berilýär. Bu demir ýol 2007-nji ýylda gurlyp başlanypdy.
Ýurtlaryň arasyndaky hyzmatdaşlyga kuwwatly itergi berjek Gazagystan-Türkmenistan-Eýran demir ýolunyň gurluşygy möhletinden öň, has takygy, 23-nji …
Hormatly müşderiler! «Altyn Asyr» Ýapyk Görnüşli Paýdarlar Jemgyýeti Size täze hyzmatyny hödürleýär. Täze hyzmatyň ady «Hemişe ulgamda». Indi Size ulgamyň içinde giriş jaňlary kabul etmek has aňsatlaşdyrylýar. Hasabyňyzda pul bolmasa-da, giriş jaňlary kabul edip bilersiňiz. Peýdalanýan nyrh meýilnamaňyza garamazdan, awtomatik usulda birikdirilýär.
& …
Hormatly müşderiler!
Mukaddes Oraza aýy mynasybetli 2014-nji ýylyň 29-njy iýunyndan 29-njy iýul aralygynda “Oraza”Oraza hyzmatynyň girizilýändigini Size habar berýäris. Agyz beklenýän we açylýan wagtlary, tölegsiz USSD menýu üsti bilen Oraza hyzmatyndan peýdalanyp bilersiňiz. Orazaňyz kabul bolsun!
Aşakda görkezilen kodlary öz telefonyňyza girizip, …
2014-nji ýylyň Iyun aýynyň 15-ne "Amatly+" atly täze hyzmatynyň açylandygy barada Size habar berýäris. "Amatly+" atly hyzmaty "Amatly" nyrhnamasyndan peýdalanýan müşderiler üçin niýetlenendir. Ulgamyň içinde çykyş jaňlar üçin arzanladyş gözöňünde tutulan, 3-nji minutyndan başlanyp, her bir minut üçin 0.01 manat alynar.
4G LTE ulgamynda Ses (CSFB) göýberildi, ýagny indi siz ýokary tizlikli internediň lezzetini görersiňiz, aragatnaşyk düzgünini ulanmazdan, jaňlary we sms habarlary iberip hem-de kabul edip bilersiňiz. 4G LTE-niň dördünji nesliniň ulgamy deňsiz - taýsyz ýokary tizlikde we ykjam telefonyňyzdan (smartfon) 2600 MHz FDD diapazonda işleýän internede girmäge mümkinçilik berer.
"Oraza" hyzmatyny ulanmak üçin öz ýerleşýän şäheriňizdäki koduny aýlap "jaň etmek" düwmesine basyň
*0870*1# - Aşgabat, Änew*0870*2# - Balkanabat *0870*3# - Daşoguz *0870*4# - Türkmenabat *0870*5# - Mary
Jogap beriş habarda Siz şu günki we ertirki agyz beklenýän we açylýan wagtlaryny bilip bilersiňiz.
Aşgabat şäheri üçin jogap beriş habaryň görnüşi
Aşgabat, Änew- …
Biziň gadym ata-babalarymyz Aý-ýyldyzlaryň hereketine seredip, gije bilen gündiziň ýazky deňleşýän wagtyny kesgitläp bilipdirler. Şunlukda olar bahar paslynda bu güni baýram edipdirler.
Bu baýram esasan ekerançylyk bilen baglanyşykly bolup, şu baýramdan soň, ýere tohum atyp, täze hasylyň düýbüni tutupdyrlar.
Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň ýörite …
Hormatly müşderiler! 2014-nji ýylyň mart aýynyň 19-dan başlap, “Seniň ulgamyň 1” nyrhnamasynyň ýapylýandygyny Size mälim edýäris.
Eziz eneler, hormatly gelin-gyzlar! Sizi gül-gunçaly, ylham-joşgunly ýaz paslynyň ilkinji günlerinde gözel Diýarymyzda uly toý-dabaralara, şatlyk-şowhuna beslenýän ajaýyp bahar baýramy — Halkara zenanlar güni bilen tüýs ýürekden gutlaýarys! Garaşsyz, hemişelik Bitarap ýurdumyzda ähli ugurlarda il-ýurt bähbitli beýik özgertmeleriň amala aşyrylý …
Hormatly müşderiler! 2014-nji ýylyň mart aýynyň 1-den başlap, “Seniň ulgamyň 10” nyrhnamasynyň ýapylýandygyny Size mälim edýäris.
Hormatly müşderiler!Raýatlarymyzyň her biri internetden ulanmagy we elýeterli bolmagy üçin, “Altyn Asyr” ÝGPJ-i Siz üçin täze internet bukjany ulanylyşa girizýär. Internet bukja 50 Mb bolup, bukjanyň bahasy 3 manatdyr.
Her bir döwletiň mukaddeslikleri, milli nyşanlary bolýar. Olar şol döwletiň milli aýratynlygyny alamatlandyrýar. Şolaryň biri-de Döwlet baýdagydyr.
Her ýylyň 19-njy fewralynda Türkmenistanyň Döwlet baýdagynyň güni uly dabaralar bilen bellenip geçilýär. Şu ýyl hem bu şanly baýramçylyk dabaralara beslenýär. “Altyn Asyr” ÝGPJ-i Baýdak baýramy …
Hormatly müşderiler! Iň häzirki zaman tehnologiýalaryň biziň durmuşymyza çalt ornaşmagy dowam edýär. Olar gündelik işlerimizde uly orny eýeleýärler we uly hyzmaty ýerine ýetirýärler.
Biziň “Altyn Аsyr” ÝGPJ-imiz hem siz üçin iň ýeňil hem amatly ýollaryň gözleginde.
Hormatly müşderiler! Biz öz ulgamymyzda dünýä ýüz& …
Hormatly müşderiler! “Altyn Аsyr” ÝGPJ-i 2014-nji ýylyň fewral aýyň 1-den başlap siz üçin täze nyrhnamany ulanylyşa girizýär. Bu nyrhnamanyň ady “Sada”.
“Sada” nyrhnamasynda müşderi tölegi alynmaýar. Ähli giriş jaňlary mugt.
Hormatly müşderiler! Ýetip gelýän Täze — 2014-nji ýylyňyz gutly bolsun! Biz Size Täze ýylda uly üstünlikleri arzuw edýäris! “Altyn Asyr” ÝGPJ-ti Täze ýyl mynasybetli aksiýa geçirýär. Bu aksiýa laýyklykda 2013-nji ýylyň 25-nji dekabryndan 2014-nji ýylyň 5-nji ýanwaryna çenli (5-nji ýanwar bu aksiýa …
Bitaraplyk türkmen halkynyň gadymdan gelýän milli däpleriniň dowamydyr. Bitaraplyk güni Garaşsyz türkmen döwletiniň ösüşiniň taryhyna altyn harplar bilen ýazylan ajaýyp seneleriň biridir. Hormatly Prezidentimizi we bütin türkmen halkyny Türkmenistanyň Milli baýramy — Bitaraplyk güni mynasybetli tüýs ýürekden gutlaýarys. Hormatly Prezidentimize halkymyzyň eşretli durmuşda & …
TMCELL-de täze "Şahsy otag" döredildi. Üýtgedilen dizaýn. Her wagt aktual balans. Hyzmatlary dolandyrmaga giň mümkinçilik.
Täze şahsy otaga girmek: https://hyzmat.tmcell.tm
"Internet hyzmatlaryny dolandyrmak" öňki salgy boýunça işleýar: https://tmcellhyzmat.gov.tm/
Hormatly müşderiler! “Altyn Asyr” ÝGPJ-niň dördünji nesli bolan ýokary tizlikli 4G LTE internet ulgamy 2013-nji ýylyň 18-nji sentýabrynda ulanylyşa girizildi. Bu ulgam döredilen gününden bäri müşderilerimize ykjam enjamlardan Internede girmegiň görlüp-eşidilmedik ýokary tizligini üpjün edip gelýär. Bu ulgam arkaly göz açyp-ýumasy salymda suratlary açyp, …
Indi siz trafik bukjasyny tiz şekilde USSD üsti bilen birikdirmäge mümkinçilik berildi.
5 manatlyk 100 Mb Trafik bukjasyna geçmek üçin, *0850*5# ýazyp çagyryşa basyň.
160 manatlyk 4Gb trafik bukjasy üçin - *0850*160#
Bukjanyň galyndysyny bilmek üçin, 0805 belgisine SMS habaryny ugradyň.
Hyzmat hakynda giňişleýin
Pederlerimiziň müňýyllyklaryň dowamynda arzuw eden Garaşsyzlygynyň XXII ýyllyk şanly toýy bilen hormatly Prezidentimizi we agzybir halkymyzy tüýs ýürekden gutlaýarys.
Hormatly Prezidentimiziň “Döwlet adam üçindir!” diýen baş ýörelgesi Türkmenistany we türkmeni dünýä tanadyp, döwletimiziň at-abraýyny älem-jahana doldurdy. Gahryman Arkadagymyzyň …
TMCELL "Altyn Asyr" Ýapyk görnüşli paýdarlar jemgyýeti hormatly Prezidentimizi we ähli türkmen halkyny külli musulmanlaryň iň mukaddes baýramlarynyň biri bolan Gurban baýramy bilen tüýs ýürekden we mähirli gutlaýarys.
2013-nji ýylyn 1-nji oktýabrynda, Türkmenistanyň Prezidentiniň görkezmesini ýerine ýetirmek maksady bilen, “Altyn Asyr” öýjükli aragatnaşyk kärhanasy ýapyk görnüşli paýdarlar jemgyýetine öwrüldi.
Bu waka kärhananyň taryhynda şöhratly eýýama öwrüldi. Ol netijeleri jemlemäge we geljekki meýilnamalary düzmäge esas berdi. & …
18-nji sentýabrdan başlap TMCELL-iň dördünji nesli bolan (4G) LTE görnüşindäki tilsimaty ulanyşa girizýär.
Dördünji nesliň (4G) görnüşi size ykjam enjamlardan Internede girmegiň görlüp-eşidilmedik ýokary tizligini üpjün eder. Siz göz açyp ýumasy salymda suratlary açyp, poçta göz aýlap, faýllary ýükläp, HD hilindäki onlaýn …
Sizi "Türkmentel-2013" atly VII Halkara Sergisiniň hem-de "Türkmenistan we dünýa maglumat telekommunikasiýa ulgamlary" atly Halkara ylmy maslahatyna çagyrýarys.
TMCELL kompaniýasy öz stendinde iň soňky gazananlaryndan ykjam enjamlardan internede 4G LTE tilsimaty arkaly birikmegi görkezýär. Kompaniýanyň hünärmenleri siziň soraglaryňyza uly höwes bilen jogap …
TMCEll öýjükli aragatnaşygyň abonenti 3,5 milliondan geçdi. Biziň hyzmatlarymyzdan peýdalanýandygyňyz üçin, size minnetdarlygymyzy bildiryäris! Baş maksadymyz—halkymyza ýokary derejeli hyzmat etmek. Bu maksat biziň 4 million abonentli boljak günümizi has ýakynlaşdyrar.
Indi TMCELL-iň ähli müşderileri üçin Aragatnaşykda social ulgamdaky täze şahsy habarlar hakyndaky SMS bildirişlerini almak elýeterlidir. Siz, şeýle-de şahsy habarlara jogap berip we SMS-iň üsti bilen öz diwaryňyzda habarlary ýerleşdirip bilersiňiz.
Hyzmat hakynda giňişleýin
TMCell kompaniýasy TMCell Assist ykjam goşundysyny ulanylyşa goýberýär. Indi Şahsy kabineti Siz öz smartfonyňyza ýa-da planşetiňize ýükläp bilersiňiz, bu Size öz smartfonyňyzdan ýa-da planşetiňizden hyzmatlary we nyrhnamalary öýden çykman, dolandyrmaga mümkinçilik berer.
Goşundy şu operasion ulgamlary goldaýar: Android, iOS, Windows Phone.
Hyzmat hakynda giňişleýin: TMCell Assist …
"Oraza" hyzmatyny ulanmak üçin öz ýerleşýän şäheriňizdäki koduny aýlap "jaň etmek" düwmesine basyň
*0870*1# - Aşgabat, Änew*0870*2# - Balkanabat *0870*3# - Daşoguz *0870*4# - Türkmenabat *0870*5# - Mary
Jogap beriş habarda Siz şu günki we ertirki agyz beklenýän we açylýan wagtlaryny bilip bilersiňiz.
Aşgabat şäheri üçin jogap beriş habaryň görnüşi
Aşgabat, Änew- …
TMCELL kompaniýasy öz müşderilerine öýjükli aragatnaşyga edilýän çykdajylary azaltmak üçin birnäçe mümkinçilikleri teklip edýär.
Gije "Gijeki gepleşikler" hyzmaty boýunça gepleşikler arzan.
"Meniň söýgüli belgim" çykyş jaňlary minutda 3 teňňe.
"Gijeki Internet" bir megabaýt üçin 3 teňňe.
Türkmenistanyň aragatnaşyk ministrliginde “Altyn Asyr” Ýapyk görnüşli paýdarlar jemgyýetini esaslandyryjylaryň Geňeşiniň ilkinji ýygnagy geçirildi, oňa Türkmenistanyň ykdysadyýet we ösüş ministrliginiň, Maliýe ministrliginiň, Ýokary gözegçilik gullugynyň, Merkezi bankyň, Türkmenistanyň Baş döwlet salgyt gullugynyň wekilleri gatnaşdylar.
Gün tertibinde “Tü …
Türkmenistanyň paýtagty Aşgabat şäherinde “Altyn Asyr” öýjükli aragatnaşyk kärhanasynyň administratiw binasynyň açylyş dabarasy geçirildi we dabaranyň barşynda kompaniýa tarapyndan öwrenilýän tehnologiki täzelikler görkezildi. Täze binanyň umumy meýdany – 10 müň kwadrat metrine barabardyr. Onda poçta, telegraf, öýjükli, şäherara we halkara …


text:
Rejep Taýýip Erdogan öten agşam Müsüre bardy. Arap ýurtlaryna edýän häzirki saparynyň barşynda ol Müsürden soň “Arap baharynyň” gözbaş alan ýeri - Tunise, ondan soň hem 6 aýlyk graždanlyk urşundan soň Muammar Kaddafiden dynan Liwiýa barmakçy.
Düýn Stambulda geçen metbugat konferensiýasynda Palestinanyň Gaza Sektoryna gitmek niýetiniň bardygy ýa ýokdugy soralanda, Erdogan beýle planynyň ýokdugyny aýtdy: “Şu wagt Gaza diýip planlaşdyrylan sapar ýok. Ýöne ak ýürekden aýdýaryn, Gaza sapar etmegi gaty küýseýärin. Men, dogrudanam, basym Gaza sapar etmegi isleýärin”.
Hosni Mubaregiň döwründe Müsür Türkiýä regional bäsdeş hökmünde garapdy. Ýöne indi Kairde düşünjeler üýtgäp, bu ysgyndan gaçan ýurt özüne bir güýçli ýaran agtarýar.
Erdoganyň abraýyny artdyran ýagdaý
Palestina döwletini goldamagy netijesinde Erdoganyň abraýy artdy. Onuň sapary prezident Mahmud Abbasyň ýolbaşçylygyndaky palestinaly bir resmi toparyň Kaire saparyna gabat gelýär. Palestinalylaryň maksady Palestina döwletiniň ykrar edilmegi barada Birleşen Milletler Guramasyna berjek arzalaryna goldaw tapmak.
Ysraýyl “Bu ýagdaý Orta Gündogara bulaşyklyk salar” diýse-de, geljek hepde Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynda geçjek ses berişligiň Palestina döwletiniň döremegine getirmegi mümkin.
Ysraýyl Türkiýäniň premýer-ministriniň arap ýurtlaryna edýän bu saparyny iňkis bilen yzarlaýar. Ysraýylyň Türkiýe bilen strategik ýaranlygy ýakynda dargady. Müsür bilen bolan uzak ýyllyk ýaraşyk şertnamasy hem dargajak-dargajagyň üstünde.
Geçen hepdäniň soňunda Ysraýylyň ilçihanasyna çozan gaharly märeke ilçini Müsürden gaçyp çykamga mejbur etdi. Ondan birnäçe gün öň hem Ysraýylyň wekilini Türkiýe ýurtdan çykardy.
Erdogan ýene Ysraýyl meselesini gozgady
Duşenbe güni geçen metbugat ýygnagynda Erdogan bu meseläni-de agzady. Ol bu hakda: “Ilki bilen men Türkiýäniň ysraýyl halky bilen, meniň öz ýurdumda ýaşaýan ýewreýler bilen hiç bir problemasynyň ýoklugyny aýdasym gelýär. Türkiýäniň problemasy ysraýyl hökümetiniň gapma-garşylykly hereketlerinden gelip çykýar. Bizden ötünç sorap, flotiliýanyň pidalarynyň maşgalalaryna kompensasiýa tölemedik ýagdaýynda, Gaza baradaky embargony ýatyrmadyk ýagdaýynda Ysraýyl bizden gatnaşyklaryň kadalaşdyrylmagyna garaşmasyn” diýdi.
Türk resmileriniň aýtmagyna görä, Erdogan iki ýurduň arasyndaky söwda möçberini 3 milliard dollara ýetirmek, şeýle hem harby gatnaşyklary güýçlendirmek üçin Müsüriň geçiş hökümetiniň ýolbaşçylary bilen duşuşmakçy.
Erdogan Ysraýyl bilen harby gatnaşygy keseli bäri aradan bir hepde geçensoň, Müsür bilen “strategik hyzmatdaşlyk geňeşini” döretmegine garaşylýar. Ol Kairden Tunise, Liwiýa tarap ýola düşmezden öň Arap Ligasynda hem çykyş eder.
Liwiýada Muammar Kaddafini häkimiýet başyndan çetleşdiren gozgalaňçylary goldamakda Türkiýe işjeň rol oýnady. Bu ýerde köp adamlar Günbatar bilen ýakyn gatnaşyk saklap, öz geljekki hökümetleri üçin Erdoganyň aram yslamçylyga ýugrulan demokratiýasyny nusga edinjekdiklerini aýdýarlar.


text:
Türkmenistanyň resmi mediasy penşenbe güni, ýurduň goranmak ministriniň sözlerine salgylanyp, Hazar deňzinde Türkmenistanyň ilkinji gezek harby türgenleşik geçirmegi planlaşdyrýandygyny habar berdi.
Bu baradaky maglumatda goranmak ministri Begenç Gündogdyýewiň Türkmenistanyň harby güýçleriniň sentýabr aýynyň başynda Hazar deňzinde harby türgenleşik geçirmäge taýýardygy barada ýurduň prezidentine hasabat berendigi aýdylýar.
Türkmenistanyň bu harby türgenleşik planlary Hazar deňzindäki energiýa ýataklary boýunça Azerbaýjan bilen Türkmenistanyň arasyndaky dawalaryň ýitileşen döwrüne
gabat geldi.
Bu meseleler boýunça Azatlyk Radiosy düýbi Ankarada ýerleşýän Halkara strategiýa barlaglary merkeziniň Ýewraziýa bölüminiň direktorynyň orunbasary, professor Güner Özkan bilen söhbetdeşlik geçirdi.
Azatlyk Radiosy: Türkmenistan Hazar deňzinde harby-deňiz türgenleşiklerini geçirmek bilen belli bir zady diýjek bolýarmy? Sebäbi mundan öň Baku bilen Aşgabadyň arasynda Hazaryň belli bir sebitleri boýunça diplomatik dartgynlylyk ýüze çykypdy.
Güner Özkan:
Hazar deňziniň boýunda bäş sany garaşsyz döwlet bar. Hazar olaryň her biri, esasan hem energiýa serişdeleriniň zapasyny artdyrmak isleýän Türkmenistan üçin, strategiki taýdan juda möhümdir.
Azerbaýjan Hazar deňzindäki “Azeri-Çirag” ýatagynda özleşdiriş işlerini alyp barýar. Muňa-da Türkmenistan eýýäm uzak wagtdan bäri özüniň nägileligini bildirip gelýär
. Aşgabat bu sebitdäki käbir energiýa serişdelerine özüniň doly eýeçiliginiň bardygyny öňe sürýär.
Halkara strategiýa barlaglary merkeziniň Ýewraziýa bölüminiň direktorynyň orunbasary Güner Özkan.
Emma geçmişde Türkmenistanyň syýasy we harby taýdan gowşaklygy bu ugurda belli bir üstünlikleri gazanmagyna böwet boldy. Şol döwürler Aşgabadyň edip biläýjek işleri juda çäklidi.
Bu aralykda Azerbaýjan şol sebitdäki energiýa serişdelerini özleşdirmek üçin Orsýetiň we Günbataryň käbir kompaniýalaryny hem çekmegi başardy.
Baku bilen Aşgabadyň arasyndaky dawa diňe “Azeri-Çirag” sebitindäki tebigy resurslar bilen çäklenmän, eýsem “Kepaz” sebiti boýunça hem düşünişmezlikler bar.
Häzir Türkmenistan syýasy we harby taýdan belli bir öňegidişlikleri gazandy. Bu kuwwat entek Hazaryň kenaryndaky beýleki döwletleriň, hususan-da Azerbaýjanyň derejesi bilen deňeşdirilende, pes bolup biler. Emma Aşgabadyň bu ugurdaky tagallalary gitdigiçe artýar.
Ýene-de belläp geçmeli möhüm bir zat, ol hem Türkmenistanyň Eýran bilen özara gowy gatnaşyklary saklaýanlygydyr. Bilşimiz ýaly, Baku bilen Tähranyň özara gatnaşyklarynda belli bir dartgynlylyklar bar.
Meniň pikirimçe, Türkmenistanyň harby-deňiz türgenleşikleri, esasan, syýasy matlapdan ugur alnyp geçirilýär.
Azatlyk Radiosy: Türkmenistanyň bu ugurdaky tagallalary näderejede üstünlikli bolar?
Güner Özkan:
Men anyk bilemok. Emma her nähili hem bolsa, häzirki geçiriljek türgenleşiklerden belli bir netijeleri çykarmak bolýar. Ýagny, Aşgabat özüne degişli diýip hasaplaýan zatlaryny goramaga gaýratynyň we syýasy isleginiň bardygyny aýan edýär.
Azatlyk Radiosy: Türkmenistan bilen Azerbaýjanyň özara dawasynyň ýitileşmegi bilen, siziň pikiriňizçe, beýleki hazarýaka döwletleri nähili hereket eder?
Güner Özkan:
Meniň öňde belleýşim ýaly, Tähran bilen Aşgabadyň gowy özara gatnaşyklary bar. Ýagny, Eýran käbir meselelerde Türkmenistanyň tarapyny tutman biler, ýöne Tähran azeri tarapyny asla goldamaz. Munuň hem özüne ýeterlik sebäpleri bar.
Orsýet barada aýdylanda, ol sebitdäki agalygyny saklamak isleýär. Ol kontrollyk jähtinden seredip, sebitdäki düşünişmezlikleriň harby derejä çenli ýazmagyny islemez. Diýmek, ol Hazaryň boýundaky dawalaryň ýitileşmegine ýol bermez.
Eger-de sebitdäki bolup geçýän zatlar Moskwanyň bähbitlerine garşy işläp başlasa, onda Kreml ýagdaýlara başgaça çemeleşip başlar. Ýöne Hazar boýunça azeri we türkmen dawasy barada aýdylanda, Moskwa hiç bir tarapa hem artykmaç goldaw bermezmikä diýip çaklaýaryn. Ol bu meselede, esasan, araçy bolup hereket eder.
Gazagystan hem Orsýetden tapawutly hereket eder diýip çaklamok.
Azatlyk Radiosy: Siz Türkmenistan bilen Azerbaýjanyň arasyndaky dörän dartgynly ýagdaýlardan nähili çykalga ýollaryny görýärsiňiz?
Güner Özkan:
Bu ýerde başa baraýjak ýeke-täk zat, bu özara gepleşiklerdir. Meniň pikirimçe, bu dawa eýýäm uzaga çekdi. Ýurtlar döwlet garaşsyzlygyny alanda başlanan özara düşünişmezlik gitdigiçe dartgynlaşyp barýar.
Eger-de taraplar özara ylalaşyga gelip bilmän, ýagdaýlar hem has erbetleşip başlasa, onda regiondaky uly güýçler, ýagny Eýran bilen Orsýet hökman bu ýagdaýlara goşularlar. Hazarda uly dawanyň turmagy ne Eýranyň ne-de Orsýetiň bähbidine bolar.


text:
Şu günler Türkmenabadyň köçelerinde gaty başagaýlyk. Ýollaryň gyralarynda dikilen yşyklandyryş sütünleri baýramçylygy alamatlandyrýan reňkli lentalar bilen bezelýär, ýollar suw pürkýän maşynlar bilen ýuwlup, arassalanýar.
Esasy köçeleriň ählisi diýen ýaly bölekleýin ýapylyp, ýol üstündäki yşarat belgileri täzeden boýalýar. Agzalýan köçeleriň ugrundaky binalaryň gopuk ýerleri suwalyp, timarlanýar we durky täzelenýär.
Ýaşaýyş jaýlarynyň ýola çykýan gapdalyndaky agaç penjireler goparylyp, täzeden plastiki penjireler goýulýar. Garaz, hökümete degişli edaralaryň işgärleri gije-gündiz timarlamak işlerini geçirýärler. Ýol isçileri bilen birlikde degişli edaralaryň ähli başlyklary hem işiň gidişine berk gözegçilik edýärler.
Beýle ýagdaýlar Türkmenabada prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň 6–7-nji iýulda boljak sapary bilen baglydygy aýdylýar. Aýdylmagyna görä, prezidentiň bu gezekki sapary käbir uly möçberdäki gurluşyk binalarynyň tamamlanmagy we şol binalaryň açylyş dabarasy bilen bagly bolmaly.
Bu gezek Türkmenabatda himiki zawodyň bir blogunyň we Lebap welaýatynyň Garabekewül etrabynyň täze gurlan Zelili obasynyň açylmagyna garaşylýar. Gowuşýan käbir maglumatlara görä, prezidentiň Türkmenabat–Farap köprüsine hem aýlanyp görmegine garaşylýar.
Şol sebäpden eýýäm bir hepde gowrak wagtdan bäri dürli býujet edaralarynyň işgärleri, tomusky dynç alyşdan alnyp galynan, ýogsa-da kanikul günleridigine garamazdan, okuw jaýyna çagyrylan talyplar howanyň gyzgyny 40 gradusdan geçse-de, elleri baýdakly ýoluň gyrasyna sürülýär. Adatça, talyplar we býujet edaralarynyň işgärleri bilen birlikde bu dabara welaýatyň dürli etraplaryndan medeniýet işgärlerinden düzülen tansçy, aýdymçy toparlar hem getirilip, olar aýdym-saz edýärler.
“Häzirki wagtda günde diýen ýaly bizler çärä çykarylýarys. Adamlar açyljak diýilýän binalara gidýän ýollaryň boýunda elleri baýdakly durmaly bolýarlar. Yssy howada özünden gidýänlerem bolýar. Garaz, öýe Gün batandan soň gaty ýadaw [gaýdyp] gelýäris” diýip şäheriň poliklinikasynyň birinde şepagat uýasy bolup işleýän 40 ýaşlaryndaky Aýsoltan gürrüň berýär.
Aýdylmagyna görä, býujet edaralarynyň işgärleriniň işden soň, käte-de, iş wagtydygyna garamazdan, çärä çykarylýandygy barada habarlar gelip gowuşýär. Hususan-da, medisina işgärleriniň çäre diýip ýerinde bolmazlygy, poliklinika gelýän hassalara öz ýaramaz täsirini ýetirýär. Käte nobatlar aşa uzalyp, adamlar keselhanalaryň we poliklinikalaryň dymyk koridorlarynda ençeme sagatlap lukmana görünmek üçin nobatda garaşmaly bolýarlar.
Ýollardaky hereket çäkliligi
Prezidentiň Lebap welaýatyna geçirjek diýilýän saparyna bolan taýýarlyklaryň çäginde şäheriň durky abadanlaşýan bolsa-da, ýollaryň ýapylmagy öz güzeranyny hususy taksiçilik bilen dolandyrýan sürüjileri hem alada goýýar. Sebäbi olar birnäçe günlük gazanjyndan galýarlar.
“Üç-dört günden bäri ýollar ýapyk, taksi saklajak bolýan adamlaryň ýanyna sürüp barmagam kynlaşýar. Şeýle çäreler geçirilse, adamlaram kän bolmaýar, ýollarda polisiýanyň ýol gözegçilik gullugynyň işgärleri köpelýär” diýip, özüni Şatlyk diýip tanadan 28 ýaşly sürüji Azatlyk Radiosyna beren gürrüňinde aýdýar.
Polisiýanyň ýol gözegçilik gullugynyň işgärleri bilen bir hatarda ýollarda başga bölümleriň polisiýa işgärleri tarapyndan giň gerimli howpsuzlyk çärleri hem görülýär. Mundan iki gün ozal prezidentiň gelmegi bilen bagly geçiriljek howpsuzlyk çäreleriň gerimi barada polisiýanyň welaýat uprawleniýesinde etraplardan goşmaça çagyrylan işgärler bilenem uly ýygnagyň geçirilendigi barada maglumatlar bar.
Prezidentiň saparlarynyň ýönekeý adamlaryň durmuşyna ýetirýän täsiri barada hem ilat arasynda dürli garaýyşlar bar. Olaryň käbirleri bu hili çärelerden ýadandyklaryny aýtsalar, beýlekileri prezident gelse, uzak wagtlap ünsden düşürilen ençeme ýerleriň gysga wagtda düzedilýändigine öz begenjini gizlemeýärler.


text:
Azatlyk Radiosy "Dünýä türkmenleri" gepleşiginiň nobatdaky sanynda dürli ýurtlarda ýaşaýan etniki türkmenleriň oraza adatlarynyň umumylyklary, aýratynlyklary we tapawutlary barada söz açyp, diňleýjileri dünýä türkmenleriniň arasynda oraza gezelenjine çykarmak isleýär.
Eýsem gadymy türkmen oraza adatlary, edim-gylymlary we tagamlary dünýä türkmenleriniň arasynda nähili saklanýar? Häzirki döwürde dünýä türkmenleriniň arasynda oraza adatlarynda nähili üýtgeşiklikler bar? Orazada dünýä türkmenleriniň durmuşy nähile görnüşe eýe bolýar we adaty durmuş ýagdaýyndan nähili tapawutlanýar?
Azatlyk Radiosynyň şeýle sowallar esasynda taýýarlajak "Dünýä türkmenleri" gepleşigine sizem gatnaşyp, bu temada öz ýayaşan ýeriňizdäki oraza adatlary hakynda dünýä türkmenlerine maglumat berip bilersiňiz ýa-da öz bellikleriňizi, garaýyşlaryňyzy we teswirleriňizi bu foruma ýazyp bilersiňiz. Biziň aragatnaşyk salgymyz: hat@azatradio.org


text:
Owganystanda uzaga çeken uruş ýagdaýy ol ýurtda ýaşaýan etniki türkmenleri ilki goňşy Pakistan bolmak bilen, dürli ýurtlara göçmäge mejbur etdi.
Olaryň arasynda Owganystandan Pakistana geçip, soň ol ýerdenem bikanun ýagdaýda Eýranyň üsti bilen Türkiýä gelýänleri hem bar.
Eýse, olar ýolda nähili ýagdaýlary başdan geçirýärler? Türkiýä aşmak olaryň ähli problemalaryny çözýärmi? Türkiýä bikanun ýagdaýda göçüp gelen türkmenler ol ýerde nähili kynçylyklara duçar bolýarlar?
Azatlyk Radiosy "Dünýä türkmenleri" gepleşiginiň nobatdaky sanynda, ynha şu temalaryň töwereginde aýlanmakçy.
Bu tema barada maglumaty, tejribesi ýa-da pikir-garaýşy bolan diňleýjilerimiz hat@azatradio.org ýa-da metbugat@gmail.com elektronik hat salgylarynyň üsti bilen aragatnaşyga geçip, gepleşige öz goşandyny goşup bilerler. Şeýle-de aşakdaky foruma tema babatdaky teswirleriňizi hem ýazyp bilersiňiz.


text:
Çarşenbe güni Täjigistanyň parlamenti bu ýurduň obalaryndaky mugallymlary goşun gullugyndan azat etmek baradaky kanunyň taslamasyny goldap ses berdi.
Parlamentiň kabul eden bu täze kanuny obalardaky mugallymlara mugt ýer bermek, olary salgytlardan boşatmak we käbir beýleki maliýe ýardamlaryny bermek ýaly artykmaçlyklary-da göz öňünde tutýar.
Täjigistanyň häkimiýetleri mugallymlar babatdaky bu ýeňillikleri oba ýerlerinde mugallym kadrlaryna bolan ýetmezçilikler bilen düşündirýärler.
Täjigistanyň bilim ministri Nuriddin Saidow ýaş mugallymlaryň diňe ýöne goşun gullugyna alynmaklary netijesinde mugallymlaryň sanynyň 20-25 prosent azalýandygyny aýtdy we mundan beýläk oba ýerlerinde olaryň goşuna alynmagynyň bes edilmelidigini öňe sürdi.
Garaşsyzlyk ýyllarynda Täjigistanyň oba ýerlerinde mugallymlaryň sanynyň görnetin azalandygy aýdylýar.


text:
NATO-nyň baş sekretary Anders Fogh Rasmussen guramanyň Walesdäki sammitiniň öňüsyrasynda eden çykyşynda “Orsýet Ukraina hüjüm edýär” diýdi we Orsýetiň prezidenti Wladimir Putiniň ok atyşygy bes etmek barada teklip eden planyna garamazdan, Ukrainanyň gündogarynda ýagdaýy dartgynlaşdyrmagy dowam etdirýändigini belledi.
Rasmussen Orsýetiň Ukraina babatyndaky sözleriniň däl-de, hakyky hereketleriniň möhümdigini belledi we sammitde NATO-nyň liderleriniň krizisiň agza ýurtlaryna ýetirýän howplaryna garşy durmak uçin ädimleri ätjegini, şol sanda “herekete taýýarlyk planyny” kabul etjekdigini mälim etdi. Agzalan planda NATO-nyň goşunlarynyň guramanyň gündogar ýurtlaryndaky harby bazalaryna gezek gezegine göçürilmegi göz öňünde tutulýar.
Şeýle-de Rasmussen NATO-nyň liderleriniň Ukrainanyň prezidenti Petro Poroşenko bilen duşuşjakdygyny we guramanyň agzasy bolmadyk Ukraina bilen hyzmatdaşlygy ýaýbaňlandyrmak boýunça bilelikdäki deklarasiýany kabul etjekdigini aýtdy.


text:
Penşenbe güni Ýewropa Bileleşiginiň daşary syýasat boýunça baş wekili Katerin Aşton özüniň Ýakyn Günodara edýän saparynyň möhletini uzaltdy. Bu palestinlileriň özbaşdak döwlet hökmünde BMG-ä agza bolmak ugrunda planlaryny gürleşmek üçin edilen çäre boldy.
Palestinliler BMG-niň 194-nji agzasy bolmak ugrunda özleriniň arzasyny resmi taýdan şu aýyň 20-ne BMG-niň Baş Assambleýasynyň sessiýasynda mälim ederler diýlip garaşylýar. Muňa Birleşen Ştatlar we Ysraýyl garşy çykýar.
Aştonyň bu saparyna palestinliler bilen ysraýyllylary parahat gepleşiklere dolamaga gönükdirilen soňky synanyşyk hökmünde garalýar.


text:
Ýewropa Bileleşiginiň daşary syýasat boýunça ýolbaşçysy Katerine Aşton Orsýeti Ukrainanyň hoşniýetli goňşusy hökmünde hereket etmäge we ýurduň saýlap alan öz ýoly bilen gitmegine mümkinçilik bermäge çagyrdy.
Sişenbe güni Kiýewde geçirilen metbugat-konferensiýasynda eden çykyşynda Aşton Ukrainanyň täze liderlerine “berk goldaw” bildirdi. Ukrainada üç aýa golaý wagtlap dowam eden hökümete garşy protestleriň netijesinde prezident Wiktor Ýanukowiçiň häkimiýet başyndan çetleşdirilmeginden soň Aşton ýurda sapar eden ilkinji daşary ýurtly lider boldy.
Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow sişenbe güni Moskwada eden çykyşynda Ukrainanyň Orsýet ýa Günbatar bilen ýakyn gatnaşykda bolmagy saýlamaga mejbur edilmeli däldigini aýtdy. Lawrow Ukrainany saýlamaga mejbur etmek “howply we öňyn netijeli däl” diýip belledi.
Ukrainanyň parlamenti ýurduň täze hökümetini döretmek boýunça penşenbe güni ses berişlik geçirmegi planlaşdyrýar.


text:
Geçen aý azat pikiriň harby berkitmesi - bastiony hasaplanylýan Moskwanyň Ýokary ykdysadyýet institutynyň otaglarynyň birinde professorlar we studentler özara pikir alyşmak üçin ýygnandylar.
Bu otagda ýygnanan kameraçylardyr suratçylardan ýaňa ýer azlyk edýärdi. Olar bu ýerde hökümetiň tenderler boýunça kanunynyň maslahatyna syn etmek üçin gelipdiler. Dogursy, bu beýle bir uly ünsi çekjek çäre-de däl, aslynda bärde ünsi çekjek hiç zat ýokdy. Emma bu otagdaky bolýan zat diňe bir syýasy pikir alyşma däl-di. Biraz wagtdan soň, belli synçy bu ýerdäki bolan çäräni “möhüm waka” diýip häsiýetlendirdi.
Munuň ýeke-täk sebäbi bardy, ol hem pikir alyşyga gatnaşýanlaryň arasynda Alekseý Nawalnynyň bolmagydy. Nawalnynyň korrupsiýa garşy yglan eden söweşi halkara jemgyýetçiliginiň ünsüni çekdi. Nawalnyý öz göreşi bilen soňky ýyllaryň dowamynda düýbünden näbellilikden meşhurlyga çenli ýetdi.
Käri boýunça hukukçy Nawalnyý öz bloglarynyň üsti bilen adaty orsýetlileri resmileriň kanuny bozmalaryny paş etmäge höweslendirdi. Ýöne Orsýetiň parlak ýyldyzyny orsýetlileriň köpüsi tananogam, bilenogam. Sebäbi halkyň aglabasy Internetde ýerleşdirilýän maglumatlaryň ýerine döwlet telewideniýesiniň görkezýän zatlaryny görýär we hut şoňa-da ynanýar.
Bilimi boýunça ýurist, 34 ýaşyndaky Nawalnyý öz işini öýündäki kompýuteriniň başynda ýöredýär. Nawalnynyň aýtmagyna görä, Orsýetde korrupsiýanyň derejesi şeýle bir ýokary welin, hökümetiň özi hem her ýyl döwlet şertnamalaryndan 35 milliard dollaryň ogurlananýandygyny ykrar edýär.“RosPil”
Nawalnyý korrupsiýa baradaky maglumatlary özüniň Web saýtynda we beýleki ýerlerde bloglaryň üsti bilen ýaýradýar. Onuň soňky döreden websaýty “RosPil” diýlip atlandyrylýar. Bu ýerde islendik adam ýurduň dürli künjeklerindäki döwlet tenderleri baradaky maglumatlary we dokumentleri ýerleşdirip bilýär.
“RosPil” eýýäm bu ugurda göze ilýän belli bir üstünlikleri hem gazanyp başlady. Diňe bir mysal hökmünde Orsýetiň iň garyp sebitleriniň biri bolan Dagystanyň Maliýe ministriniň 300,000 dollarlyk Audi Sedan awtoulagyny satyn almak şertnamasynyň ýatyrylmagyny agzasa bolar.
Emma, Nawalnynyň beýleki üstünlikleri has täsirli boldy. 2007-nji ýylda Nawalnyý ýurduň uly kompaniýalarynyň kiçi göwrümdäki asksiýalaryny satyn alyp başlady. Soňra-da bu kompaniýalaryň ýolbaşçylarynyň girdejileri nähili harçlaýandyklary barada hasabat ýygnady. “Haçanda men olaryň futbol klublaryny satyn alandyklaryny, şahsy uçarlarynda syýahat edýändiklerini her gün okanymda, bularyň ählisiniň menden ogurlanan pullaryň hasabyna maliýeleşdirilýändigine düşündim” diýip, Nawalnyý aýdýar.
"Hut şu sebäpli men juda bir ýönekeý işi bitirmegi karar etdim. Eger-de jenaýatlar bu derejede açyk amala aşyrylýan bolsa, näme üçin bularyň üstünden suda ýa-da prokuratura arz etmeli däl? Bu gaty bir ýönekeý zat, ýöne menden öň munuň bilen asla hiç kim meşgullanmandy” diýip, Nawalnyý belledi.
Geçen ýylyň noýabrynda Nawalnyý Orsýetiň gaz geçirijileri boýunça monopoliýany öz elinde saklaýan döwlet eýeçiligindäki “Transnefte” degişli maglumatlary çap etdi. Bu maglumatlarda aýdylmagyna görä, “Transneft” ýasama kontraktlaryň üsti bilen Hytaýa tarap gurulýan gaz geçirijiden dört milliard dollar töweregi pula eýe bolupdyr. “Transneft” bu aýyplamalary iňkär edýär, ýöne her niçigem bolsa, bu ýagdaý bilen bagly derňew işi açyldy.
Şeýle-de Nawalnyý Orsýetiň döwlet eýeçiligindäki läheňleri “Gazpromyň” we “Rosneftiň” üstüne abanýar. Mundan başga-da 2010-njy ýylda Nawalnynyň tagallalary netijesinde döwlet eýeçiligindäki VTB bankyna garşy derňew işi açyldy.
Emma Nawalnyý özüniň bu üstünliklerine garamazdan, tä Putin häkimiýetden gidýänçä, Orsýetde özgerişleriň boljakdygyna ynanmaýandygyny aýdýar.


text:
Ýewropanyň Rekonstruksiýa we Ösüş Bankynyň Türkmenistandaky wekilhanasy Aşgabatda öz programmasynyň görkezilişini gurnady. Oňa ýurduň ministrlikleriniň we edaralarynyň, döwlet hem aksioner-kommersiýa banklarynyň spesialistleri, şeýle-de kärhanalaryň, şol sanda hususy sektoryň ýolbaşçylary gatnaşdy.
1991-nji ýylda döredilen, regiondaky uly hususy inwestor bolan Ýewropanyň rekonstruksiýa we ösüş bankynyň hususy hem döwlet sektorlaryna uzak wagtlyk kredit bermek işini amala aşyrýandygy TDH gullugynyň çap eden informasiýasynda bellenýär.


text:
Ýewrowizion aýdym ýaryşy özüni Ýewropada we onuň çäklerinden daşarda ýaşaýan halklara syýasatdan uzaklaşyp, dostlukly atmosferada geçirilýän bäsleşigiň dowamynda aýdym muşdaklaryna hödürlenen tutuş bir agşamlyk güýmenje diýip tanadýar.
Ýewrowizion aýdym ýaryşy Gündogar ýurtlaryna içgin aralaşdygyça, onuň arassa şowhundyr güýmenjeden ybratlygy baradaky abraýyna ozaldan dowam edip gelýän syýasy bäsdeşlikleriň hapa palçygy ýokup başlady.
“Näme üçin Ermenistanla ses berdiň?”
Bakuwyň ýaşaýjysy Rowşan Nasirliniň aýtmagyna görä, ol şu hepde Azerbeýjanyň milli howpsuzlyk ministrligine çagyrylyp, maý aýynda geçirilen şol ýaryşda öz sesini näme üçin Ermenistanly aýdymça berenligi barada düşündiriş bermeli bolupdyr.
Nasirliniň aýtmagyna görä, onuň näme üçin Ermenistany goldanlygymyň sebäbini düşündirmegini talap etipdirler. “Olar munuň milli howpsuzlyk bilen bagly meseledigini aýdyp, seniň hiç hili etniki buýsanjyň ýok, sen nädip öz sesiňi Ermenistana berdiň diýip, maňa psihiki taýdan basyş etmäge synanyşdylar. Olar menden bu barada ýazmaça düşündiriş alyp, meni goýberdiler.”
Mälim bolşuna görä, Ýewrowizion aýdym ýaryşynda jemi 43 azeri Ermenistanly aýdymça öz seslerini beripdirler. Nasirli-de, beýlekiler ýaly, mobil telefonyny alyp, ermeni aýdymyny halanlygy barada sms iberipdir. Şol wagt özüniň äden bu ädimi sebäpli Milli howpsuzlyk ministrligine çagyryljakdygy Nasirliniň ýadyna-da düşmändir.
Ýeri gelende ýatladyp geçsek, şol ýaryşda 1065 ermeni Azerbeýjanly aýdymça öz seslerini beripdirler, emma olaryň hiç hili sorag-ideg bilen ýüzbe-ýüz bolmandyklary aýdylýar.
Aragatnaşyk dartgynly
Bakuw bilen Ýerewanyň aragatnaşygy ýaşaýjylarynyň köpüsi etniki ermenilerden ybarat, emma öň Azerbeýjana degişli bolan Daglyk Garabag meselesi zerarly soňky ýyllarda dartgynly bolup galýar.
Iki ýurduň arasyndaky bu dartgynlylyk köplenç Ermenistandyr Azerbeýjanyň ilatynyň şahsy durmuşyna çenli aralaşýar. Emma ýagdaý mydama beýle hem däl. Nasirliniň sözlerine görä, Ýewrowizion aýdym ýaryşynda özüniň Ermenistanly aýdymçyny goldamagynyň sebäbi onuň aýdymynyň Azerbeýjanly aýdymçynyň hödürlän aýdymyna garanda, has azeri äheňli bolmagydyr.
“Men Azerbeýjana bu ýaryşda Araşyň wekilçilik etmegine protest hökmünde öz sesimi Ermenistanly aýdymça berdim. Şol bir wagtyň özünde-de Ermenistanyň aýdymy Araşyňkydan has köpräk Azerbeýjanyň stiline gabat gelýärdi diýip”, Nasirli aýtdy.
Belli bolşy ýaly, ady agzalan ýaryşda Azerbeýjana bir ýaş azeri aýdymçysy bilen Eýranda doglan we Şwesiýada ýaşaýan pop aýdymçysy Araş wekilçilik edipdi.
Azerbeýjan üçünji, Ermenistan onunjy
Ýewrowizion aýdym ýaryşynda bu ýurda Azerbeýjanda o diýen tanalmadyk ýaş aýdymçy Aýsel bilen Araşyň bilelikde wekiliçilik etjekdigi baradaky habary eşidende, azerileriň käbirleri bu karardan gaty nägile bolandyklaryny aýdýarlar. Azerbeýjanyň käbir beýleki raýatlary bolsa, bu ýurduň ýaryşa gatnaşýanlygynyň bilinmegi üçin Araşyň saýlanmagynyň ýerlikli bolandygyny aýdýarlar.
Emma netije-de kabul edilen bu karar öz miwesini hem berdi, bu ýaryşda Azerbeýjan üçünji we Ermenistanly aýdymçylar Inga bilen Anuş bolsa onunjy orny eýelediler.
Bu ýaryşdan soňra ençeme azeri bu üstünligi Bakuwyň Ýerewanyň garşysyna gazanan ýeňşi hökmünde dabara bilen garşy aldylar. Emma bäsleşikde Azerbeýjanyň üçünji orny eýelemegi ýurduň Milli howpsuzlyk ministrligini kanagatlandyrmadyk bolmaga çemeli.
Ermenistanly aýdymçyny goldanlygy üçin olaryň 12-nji awgustda ministrlige çagyryp, Nasirliden düşündiriş talap etmekleri, belki, şonuň üçindir?


text:
Awstraliýanyň daşary işler ministri Julie Bişop Malaýziýanyň ýolagçy uçaryny - MH17-ni ukrain asmanynda urup ýykmakda jogapkär adamlar 2016-njy ýylyň aýagyna çenli anyklanyp we jogapkärçilige çekilip biler diýdi.
Bişop 2-nji oktýabrda Awstraliýanyň ABC TV-sinde guralan söhbetdeşlikde «şu ýylyň aýagynda ýa-da indiki ýylyň başynda biziň bu işe jogapkär diýip ynanýan adamlarymyzyň sanawy tassyk ediler we olar sud jogapkärçiligine çekilmeli bolar» diýdi.
Halkara derňewçileri 28-nji sentýabrda üsti 298 adamly uçaryň Orsýetde ýasalan raketa bilen, Ukrainanyň Donbas sebitinden, orsýetçi separatistleriň kontrollyk edýän ýerinden atylyp urlandygyny aýtdy.
Bu uçarda heläk bolanlaryň arasynda 28 sany awstraliýaly bardy.
Bişop 2014-nji ýylyň iýulynda, Amsterdamdan Kuala Lumpura barýarka urlan uçaryň, Moskwanyň çaklaýşy ýaly, ukrain harbylary tarapyndan urulmandygyny, täze tapyndylaryň bu çaklamany ret edýändigini aýtdy.


text:
Aşgabat, 08.03.2015. “Türkmenportal”.
Türkmenistanyň Magtymguly adyndaky Ýaşlar guramasynyň Merkezi Geňeşi, Bilim ministrligi hem-de Türkmenistanyň Zenanlar birleşiginiň Merkezi Geňeşiniň bilelikde guramagynda 7-nji martda «Talyp gözeli-2015» atly gözellik bäsleşigi geçirildi.
Her ýyl guralýan bu gözden geçirilişe ýokary okuw mekdeplerinde geçirilen bäsleşikleriň ýeňijileri gatnaşýarlar.
Bäsleşigiň şertlerine laýyklykda, gyzlar özleriniň döredijilik zehinini hem-de dürli tagamlary taýýarlamak babatda ussatlygyny görkezdiler.
Türkmen döwlet medeniýet institutynyň mejlisler zalynda geçirilen «Talyp gözeli-2015» gözellik bäsleşiginiň jemleýji tapgyryna ýurdumyzyň ýokary okuw mekdepleriniň talyp gyzlarynyň 21-si gatnaşdy.
Bäsleşigiň jemi boýunça baş baýraga Magtymguly adyndaky TDU-nyň talyby Mähriban Baýramowa, 1-nji orna Döwletmämmet Azady adyndaky TMDDI-niň talyby Akjemal Işangulyýewa, 2-nji orna Türkmen milli konserwatoriýasynyň talyby Orazgül Öwezmyradowa, 3-nji orna Türkmen döwlet medeniýet institutynyň talyby Oguljuma Baýramowa mynasyp boldy.
"Fotoreportaž" atly rubrikamyzda "Talyp gözeli-2015" bäsleşigindäki çykyşlary synlap bilersiňiz!