text:
Will Smithiň durmuşyny üýtgeden 3 kitap
“Pursuit of Happiness”, “Men in Black”, “I am Legend” ýaly kinolarda oýnan hem saz hem aýdym bilen meşgullanýan Will Smith, köp kişi tarapyndan bilinýän we söýülýän Hollywoodyň ýyldyzlaryndandyr. kitap
Geliň Will Smithiň durmuşyndaky üstünliklerine sebäp bolan bu 3 kitabyny gözden geçireliň!
1) Paulo Coelho – The Alchemist
Will Smith, Tavis Smile bilen geçiren gürrüdeşliginde we başgada birnäçe söhbetlerinde halaýan kitabynyň The Alchemist kitabydygyny, kitaby okanda özüne bolan ynamyň galandygyny aýdyp geçýär. ( kitap hakyndaky söhbetdeşligini şu ýerden görüp bilersiňiz).
Goýan maksatlarymyň ählisine ýetip biljegimi bilýärin. Şol maksatlara dogry ädim ätmek özüme bolan ynanjymy güýçlendirýär.
gfhgffffffffffffýbýbýbýbýbýbýbýbýbýbýbnýn
2) Outliers (çyzgynyň daşyndakylar) – Näme üçin Käbir adamlar durmuşda has ökde (Malcolm Gladwell)
Özüňize we daş-töweregiňize bolan garaýşyňyzy üýtgetýän bu kitap, taryhdan we häzirki günden birnäçe mysallar berip üstünligiň haýsy ýollardan geçýänini belläp geçýär.
Will Smith, USA Todaye beren interwýusynda bu kitabyň özüni aýdyňladandygyny aýtýar.
3) Baý kaka Garyp kaka ( Robert T.kiýosaki)
Ekonomika bilen baglaşykly bolan bu kitap awtoryň öz kakasy (garyp) we dostunyň kakasy(baý) arasyndaky gatnaşyklardan pul sowma we maýa goýum ýaly birnäçe temalara deginýär.
Oprah Winfreye beren interwýusynda özüniň orta synp bir maşgaladan gelen kakasynyň bolandygyna we lüks durmuşda ýaşaýan ogluna , pul bilen baglanşykly zatlary has gowy düşünmesi üçin ogluna hem okadandygyny aýtýar.
Will Smith öz durmuşynda “The Alchemist” asla bes etmemek üçin , “Outliersi” üstünligi maksat edinenleriň ýetip biljekdigi üçin, “Garyp kaka baý kakany” bolsa ekonomiki çykdajylarda we maýa goýumlarda pikir ýöretmek üçin okady.


c: text/html

text: Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe Hormatly Prezidentimiziň durmuşa geçirýän döredijilikli we öňdengörüjilikli döwlet syýasatynyň binýadynda bedew bady bilen öňe barýan mähriban Watanymyz şu ýylyň 10-njy sentýabrynda ýene bir möhüm, taryhy we şanly waka beslendi, ýagny bu gün “Awaza” milli syýahatçylyk zolagynda täze gurlan ajaýyp “Awaza” Kongresler merkezinde Milli Liderimiz Türkmenistanyň Ýaşulularynyň nobatdaky maslahatyny uly dabara bilen açdy. Türkmenistanyň Ýaşulularynyň maslahatynda hormatly Prezidentimiz ýurdumyzyň Garaşsyzlygynyň, hemişelik Bitaraplygynyň gazananlaryny berkitmek, ýurdumyzyň alyp barýan içeri we daşary syýasaty, döwletimizi ösdürmek bilen bagly alnyp barylan işler we öňde durýan wezipeler hakynda giňişleýin çykyş etdi. Hormatly Prezidentimiz öz çykyşynda Türkmenistanyň Konstitusyýasyny kämilleşdirmek bilen bagly meseleler barada giňişleýin durup geçip, Esasy Kanunymyzyň diňe mazmun bölegi täzelenmän, eýsem onuň gurluşynyň hem düýpli üýtgedilmegi barada belläp geçdi. Esasy Kanuna girizilen iki sany bütinleý täze konstitusion kada bolup, onuň birinjisi “adamy goramagyň we oňa hyzmat etmegiň döwlet häkimiýet edaralarynyň baş wezipesidigi” baradaky kada we ikinjisi “Türkmenistan her bir adamyň durmuş taýdan goraglylygyny kepillendirýän döwletdir” diýen kadadyr. Milli Liderimiziň Türkmenistanyň Esasy Kanunyny kämilleşdirmek babatda öňe süren teklipleri maslahata gatnaşyjylarda uly gyzyklanma döretdi we gyzgyn goldanyldy. Türkmenistanyň Ýaşulularyň maslahatynyň barşynda hormatly Prezidentimiz “Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň 24 ýyllygy mynasybetli döwlet sylaglary bilen sylaglamak we hormatly atlary dakmak hakynda”, “Türkmenistanyň “Zenan kalby” ordeni bilen sylaglamak hakynda” we «Türkmenistanyň Hormatly il ýaşulusy adyny dakmak hakynda” Permanlara gol çekip, raýatlarymyza döwlet sylaglaryny gowşurdy hem-de hormatly atlary dakdy. Ýurt Baştutanymyzyň Permany bilen Türkmenistanyň Ýaşulularynyň nobatdaky maslahaty 2016-njy ýylda Aşgabat şäherinde geçiriler we bu maslahatda Türkmenistamnyň Konstitusiýasynyň täze redaksiýasyny kabul etmek göz öňünde tutulýar. Maslahatyň soňunda Türkmenistanyň Ýaşulularynyň maslahatyna gatnaşyjylaryň Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistanyň ähli halkyna ýüzlenmesi kabul edildi. Türkmenistanyň Ýaşulularynyň maslahatynda Ahal welaýatynyň Baharly etrabynyň baş ymamy, hormatly il ýaşulusy Gurbangeldi Aýlyýew öz çykyşynda Milli Liderimiziň tabşyrygyna laýyklykda, tebigy gazyň, suwuň, elektrik energiýasynyň rejeli peýdalanylmagy, tebigatyň beren baýlyklaryny bisarpa tutmaly däldigi barasynda halkymyzyň arasynda düşündiriş işlerini geçirýändikleri hakynda belläp geçdi. Şeýle hem ol öz çykyşynda milli baýlygymyz bolan bu eşretleriň geljekki nesillerimize ýetirilmeginiň biziň öňümizde borç bolup durýandygyny aýdyp, ulanylýan gazyň hem-de suwuň tölegli bolmagyny düzgünlleşdirmegi teklip etdi. Elbetde, tebigatyň bize eçilen bu baýlyklarynyň halkymyz tarapyndan rejeli we tygşytly peýdalanylmagy baradaky mesele örän dogry meseledir. Türkmen halkynda “Arzanyň arzysy bolmaz” ýa-da “Mugt Buharda ýok” diýen pähimli sözler bar we bu sözlerde rejelilik we tygşytlylyk babatynda örän uly many bar. Aýdalyň, gaz ýa-da suw - parhy ýok, eger şularyň biri gereginden bir minut artyk ulanyldy diýsek we ýurdumyz boýunça olary ulanýanlaryň ýüzlerçe, müňlerçe däl-de, eýsem millionlarçadygyny göz öňüne getirsek, onda ençeme müň kubometr gazyň ýa-da suwuň bisarpa ulanylýandygyna göz ýetirmek gaty bir kyn däl. Şonuň üçin hem maslahatda gazyň we suwuň tölegli bolmagyny düzgünleşdirmek barada aýdylan teklip raýatlarymyz tarapyndan gazyň we suwuň tygşytly ulanylmagyny öňe sürýär. Biziň özümiz hem öçürilmän, gündiz ýanyp duran elektrik çyralaryny, gerekmejek wagty we zerur däl ýerlerde ýanyp duran gazy we kranlardan bisarpa akyp duran suwy käwagt görendiris, emma olaryň rejeli peýdalanylmagy we tygşytly ulanylmagy barada tagalla etmek her bir türkmenistanlynyň borjudyr.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ženewada Siriýa meselesine bagyşlanan maslahat geçirildi
2 sagatdan gowrak dowam eden maslahatdan soň Mistura we gatnaşyjylar beýanat bermedi
BMG-niň Siriýa boýunça ýörite wekili Staffan De Misturanyň Müsüriň, Fransiýanyň, Germaniýanyň, İordaniýanyň, Saud Arabystanynyň, Britaniýanyň we Amerikanyň wekilleriniň gatnaşmagynda Siriýa bagyşlanan maslahaty öz işini tamamlady
BMG-niň Ženewadaky ofisinde geçirilen we 2 sagatdan gowrak dowam eden maslahatdan soň Mistura we gatnaşyjylar beýanat bermedi.
BMG-niň ýörite wekili Misturanyň “kiçi topar” hökmünde atlandyran ýurtlar bilen geçiren maslahatynda syýasy çözgüt tapgyry, Konstitutsiýa toparynyň döredilmeginiň ýeňilleşdirilmegi baradaky taýarlyklaryň we beýleki degişli ugurlaryň seljerilendigi habar berildi.
ABŞ-nyň wekiliýetine Ženewada ABŞ-nyň Siriýa boýunça ýörite wekili Jeýms Jeffri we ABŞ-nyň döwlet sekretarlygynyň Siriýa boýunça ýörite wekili Žoel Raýborn we Fransiýa bolsa Prezident Emmanuel Makronyň Siriýa boýunça ýörite wekili Frasua Senemaud wekilçilik etdi.
Beýleki tarapdan BMG-niň Ženewadaky ofisiniň metbugat sekretary Alessandra Welluji Misturanyň hem hemaýatkär ýurtlar Türkiýeden, Russiýadan we Eýrandan resmiler bilen hepdäniň başynda geçiren Siriýa üçin Konstitutsiýa topary bilen bagly resmi maslahatlar, hem şu günki geňeşmeler bilen bagly 18-nji sentýabrda BMG-niň Howpsyzlyk Geňeşine maglumat berjekdigini nygtady.


text:
LINE Gold hakykysy kim tarapyndan çykaryldy?
LINE Gold Thailand ýaş hakerlary tarapyndan çykarylandyr.
Näme üçin beýle azap edip özlerem mugt paýlaşýarlar?
Jogaby gaty aňsat başda haker diýipdik. Haçanda Sen öz login parolyň bilen Şol Gold diýilýän LINE-dan hasabyňa gireniňde edil şol wagtyň özünde siziň ýazan login parolyňyz UserMid, Api key ýaly hiç kime görkezilmeýän maglumatlaryňyz hakerleriň eline geçýändir. UserMid Api keyleriňiz üsti bilen siziň hasaplaryňyzy isleseler ýapyp bilýärler isleseler öz ellerine geçirýärler. Olar esasanam LINE@ hasaplaryň bar bolsa alýandyr. Çünki olar hem LINE@ hasaplara has düşgündir.
Eger internet dünýäsinde pully satlyk duran zatlar bolsa. Gapdalyndan hem başga biri Şonuň mugtyny çykarsa. Bu siziň bähbidiňize dälde öz bähbidi üçin size hödürleýändir. Aslynda Internet dünýäsinde Lisenzasiýasyz Programalary döwüp ulanmak jenaýat hasaplanýar. Bilşimiz ýaly internetde lisenzasiýasyz proglaryň mugt görnüşi gaty köpdür. Bu mugt programalar, erbet niýetliler tarapyndan çykarylýandyr. Her bir hödürleýän programalaryň içine wiruslaryny goýýarlar. Ol wiruslary siziň anti programalaryňyz hem tapyp bilmeýär. Haçan-da Programany ulanyp başlaňdan, siziň maglumatlaryňyz olaryň eline geçýär. Ol hakerlera internetde şeýle atlandyrylýar Türkçede Korsan iňlisçe Pirate rusça пират. Bu söz size tanyş bolsa gerek. Hawa edil özi Filmleri we multifilmleri bar. Sözde Bir kişiniň malyny ele geçirmek bilen meşgul bolarlar.
Biz ondada ulanýarys. Hawa satyn almaga dözemizok. Biziň nämämiz bar ýitirer ýaly diýip geçýäris. Dogry Ýurdumyzda internede indi indi höwesjeňler tapylyp ugrady. Bu zatlary biziň hökman bilmegimiz mejburdyr. Aňsatlap hiç hili şonuň ýaly Programalary ulanmajak boluň.
Awtor: Täçdurdy Soltanow
Okanyňyz üçin minnetdar!
9,797 gezek okaldy


text:
Geçen asyryň ortalarynda adamzat ilkinji gezek älem giňişligine çykdy. Şondan bäri dürli maksatlar bilen kosmos gämileriniň müňlerçesi, adamly uçuşlaryň ýüzlerçesi asman giňişligine sary ýola düşdi. 1970-nji ýyllarda bolsa, içinde hemişe adam bolan kosmos beketleri peýda bolup başlaýar. Soňky ýyllarda bolsa, kosmos syýahatçylyk ugry hökmünde peýdalanylyp başlandy. Ilkinji kosmos syýahatçysy Denis Tito 2001-nji ýylda Halkara kosmos bekedinde bir hepdeden gowrak dynç alyp gelipdi. Merkezi edarasy Tehasyň Hýuston şäherinde ýerleşýän “Orion Span” kompaniýasy kosmosdaky ilkinji kaşaň myhmanhana – “Aurora bekedini” 2021-nji ýylda uçurmagy we 2022-nji ýyldan başlap, myhmanlaryny kabul etmegi maksat edinýär. Bu adaty bolmadyk myhmanhana dört orunlyk bolup, bekediň iki ekipažy bolar. Myhmanlar 12 günläp ol ýerde bolup, Ýeriň daşyndan ýokary tizlikde aýlanmaga mümkinçilik alar. Kompaniýanyň wekilleri başdangeçirmeleri halaýan jahankeşdeleriň 9,5 million dollar ýa-da her gün üçin 800 müň dollar tölemeli boljakdyklaryny mälim edýär. Eýýäm isleg bildirýänler üçin internet arkaly 80 müň dollar töläp, ýer belletmäge mümkinçilik döredilendigini belleýärler. Bu puluň syýahata gatnaşmakdan boýun gaçyrylan ýagdaýynda ýa-da syýahata gidip, gelnenden soňra dolulygyna yzyna gaýtaryljakdygy aýdylýar.
Kompaniýanyň esaslandyryjysy Frank Banger bahalaryň 10 million dollardan hem azalmagynyň raketalary uçurmagyň bahasynyň peselmegi bilen baglydygyny belleýär.
Banger her hepde diýen ýaly firmalaryň kosmosa raketa uçurmagyň has arzan, has ygtybarly we has amatly ýollaryny tapýandyklaryny belleýär.
Kaşaň myhmanhananyň myhmanlaryna Ýeriň dartyş güýjüniň hiç hili bolmadyk ýerinde uçmak bilen bir hatarda, kosmosdan öz ýurduny, şäherini synlamak, beketde azyklyk ekinleriň ösdürilip ýetişdirilmegi bilen bagly tejribeleri görmek we ýokary tizlikli internetden peýdalanmak ýaly hyzmatlar hem hödürlener. Kompaniýanyň wekilleri kosmosa uçmaga isleg bildirýänler ol ýerde bolmagyň düzgünlerini öwrenmek üçin 3 aýlyk okuw sapagyny geçmelidigini belleýärler.
2022-nji ýylda kosmosda myhmanhana gurlar
Geçen asyryň ortalarynda adamzat ilkinji gezek älem giňişligine çykdy. Şondan bäri dürli maksatlar bilen kosmos gämileriniň müňlerçesi, adamly uçuşlaryň ýüzlerçesi asman giňişligine sary ýola düşdi. 1970-nji ýyllarda bolsa, içinde hemişe adam bolan kosmos beketleri peýda bolup başlaýar. Soňky ýyllarda bolsa, kosmos syýahatçylyk ugry hökmünde peýdalanylyp başlandy. Ilkinji kosmos syýahatçysy Denis Tito 2001-nji ýylda Halkara kosmos bekedinde bir hepdeden gowrak dynç alyp gelipdi. Merkezi edarasy Tehasyň Hýuston şäherinde ýerleşýän “Orion Span” kompaniýasy kosmosdaky ilkinji kaşaň myhmanhana – “Aurora bekedini” 2021-nji ýylda uçurmagy we 2022-nji ýyldan başlap, myhmanlaryny kabul etmegi maksat edinýär. Bu adaty bolmadyk myhmanhana dört orunlyk bolup, bekediň iki ekipažy bolar. Myhmanlar 12 günläp ol ýerde bolup, Ýeriň daşyndan ýokary tizlikde aýlanmaga mümkinçilik alar. Kompaniýanyň wekilleri başdangeçirmeleri halaýan jahankeşdeleriň 9,5 million dollar ýa-da her gün üçin 800 müň dollar tölemeli boljakdyklaryny mälim edýär. Eýýäm isleg bildirýänler üçin internet arkaly 80 müň dollar töläp, ýer belletmäge mümkinçilik döredilendigini belleýärler. Bu puluň syýahata gatnaşmakdan boýun gaçyrylan ýagdaýynda ýa-da syýahata gidip, gelnenden soňra dolulygyna yzyna gaýtaryljakdygy aýdylýar.


text:
Saud Arabystanynyň mirasdüşer şazadasy Muhammed ben Salman Ispaniýada saparda bolup, ýurduň premýer-ministri Mariano Rahoý bilen duşuşdy. Taraplar duşuşygyň çäklerinde ikitaraplaýyn gatnaşyklary berkitmek, halkara we sebit meseleleri hakynda gepleşikleri geçirdiler. Mundan başga-da, taraplar ulag, medeniýet, ylym we bilim ýaly ugurlarda birnäçe ylalaşyklara gol çekdiler. Saud Arabystany Orta Gündogarda Ispaniýanyň iri söwda hyzmatdaşy bolup, 2017-nji ýylda ikitaraplaýyn söwda dolanyşygy 5,95 milliard ýewro ýetdi. Bu 2016-njy ýylyň görkezijileri bilen deňeşdireniňde, 10 göterim ýokarydyr.
Perunyň paýtagty Limada Amerikan döwletleriniň 8-nji sammiti geçirildi. Iki günlük maslahatyň çäklerinde 30-dan gowrak döwletiň ýolbaşçylary we wekilleri ykdysadyýet, sosial, döwlet dolandyryşynyň meselelerini ara alyp maslahatlaşdylar.
Çernogoriýada Prezident saýlawlary tamamlandy. 97,23 göterim býulletenler sanalandan soňra, Milo Jukanowiç öňdeligi eýeledi. Oňa saýlawçylaryň 54,15 göterimi ses berdi. Çernogoriýanyň Prezidenti bäş ýyl möhlet bilen saýlanýar. Prezident saýlawlaryna ýedi dalaşgär gatnaşdy. Prezident saýlawlaryna gatnaşyk 63,98 göterimden ybarat boldy. Jukanowiç indi bu wezipä ýedinji möhlete saýlanýar.
15-nji aprelde Saud Arabystanynyň gündogaryndaky Dahram şäherinde Arap döwletleriniň ligasynyň 29-njy maslahaty geçirildi. 22 sany agza döwletiň liderleriniň gatnaşan bu maslahatynda sebitiň meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy. Maslahatyň işine BMG-niň baş sekretary Antonio Guterreş, arap döwletleriniň ligasynyň baş sekretary Ahmed Abul Geýt, Afrika bileleşigi geňeşiniň başlygy Mowsa Faki Mahamat we beýlekiler gatnaşdy.
Kuweýtiň nebit ministri Bahit ar-Raşidi ýurdunyň 2018-nji ýylyň ahyryna çenli tebigy gazyň gije-gündiziň dowamyndaky çykarylyşyny 500 million kub futa çenli artdyrmagy meýilleşdirip, onuň 60 göteriminiň himiýa önümleriniň önümçiliginde, 40 göteriminiň bolsa, elektrik energiýasyny öndürmek maksady bilen ulanyljakdygyny mälim etdi.
Kuweýtde 16-17-nji aprelde iki günlük nebit-gaz kongresi geçirildi. Oňa OPEK ýurtlarynyň nebit ministrleri hem-de dünýäniň birnäçe ýurdunyň nebit kompaniýalarynyň ýolbaşçylary gatnaşdylar. Nebit-gaz meseleleri boýunça 5-nji Kuweýt kongresiniň açylyş dabarasynda halkara nebit bazary üçin 2017-nji ýylyň wajyp döwür bolandygy mälim edildi.
Hindistanyň Haýdarabad şäherinden ýedi ýaşly oglanjyk Saman Pothuraju Afrikanyň iň beýik dagy Kilimanjaronyň deňiz derejesinden 5895 metr ýokarda ýerleşýän Uhuro belentligine çykdy. Oglanjyk ol ýerde öz ýurdunyň milli baýdagyny dikdi. Daga çykylan wagty oglanjygyň ýanynda ejesi, türgenleşdirijisi we ýene-de bir alpinist bardy. Indi oglanjyk Awstraliýadaky Kossýuşko dagynyň iň belent nokadyna çykmagy meýilleşdirýär.
Ýaponiýanyň senagat ägirdi “Kawasaki Heavy Industries” kompaniýasy Özbegistanda tebigy gazdan benzin öndürýän zawod gurmagy meýilleşdirýär. Kompaniýa Ýaponiýanyň hökümetiniň maliýe serişdeleriniň hasabyna, GTG (Gas to gasoline) tehnologiýasyny ulanmagy niýet edýär. Kompaniýanyň wekiliýeti ýakyn wagtda taslamany ýurduň ministrlikleri bilen ara alyp maslahatlaşmak maksady bilen Özbegistana geler.
Parižiň “Drouot” auksion öýünde geçirilen söwdada dinozawryň skeleti 1,443 million ýewro satyldy. Bu dinozawryň skeletiniň boýy 3 metre, uzynlygy 12 metre deň. Dinozawryň beýleki bir görnüşiniň skeleti allozawr bolsa, 1,408 milliona satyldy. Iki skeletiň ýaşy hem 145 million ýyldan gowrak diýlip, çak edilýär. Skeletleriň ikisi hem daşary ýurtly kolleksionerlere satyldy.
Hytaýyň jemi içerki önüminiň möçberi birinji çärýegiň netijelerine görä, geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende, 6,8 göterim artyp, bilermenleriň çaklamalaryndan has ýokary boldy. Munuň şeýledigini Hytaýyň döwlet statistika edarasynyň maglumatlary doly tassyklaýar.
Ermenistanyň Milli parlamenti açyk ses bermek arkaly ýurduň ozalky Prezidenti Serž Sargsýany premýer-ministrlige saýlady. “Armenpress” agentliginiň habar bermegine görä, Serž Sargsýanyň premýer-ministr wezipesine bellenmegini deputatlaryň 77-si makullap, 17-si garşy çykdy. 9-njy aprelde Ermenistan dolandyryşyň parlament görnüşine geçdi. Şol gün hem Armen Sargsýan kasam kabul edip, Ermenistanyň Prezidenti wezipesine girişdi.
Türkiýede möhletinden öň Prezident we parlament saýlawlary geçiriler. Bu barada Ankarada geçirilen metbugat ýygnagynda Türkiýäniň Prezidenti Rejep Taýyp Ärdogan habar berdi. Hökümet Milletçi hereket partiýasynyň lideri Döwlet Bahçeliniň wagtyndan öň saýlawlary geçirmek baradaky teklibini makullady. Şeýlelikde, Prezident we parlament saýlawlary 2018-nji ýylyň 24-nji iýunyna bellenildi.


text:
Möhüm maglumat:
Gurluşyk işleri sebäpli, MSM-e (IRC) Ýunus Emre köçesiniň gündogar tarapyndan barsaňyz gowy bolýar. Häzirki wagtda MSM-e Andalib (Mir) köçesiniň demirgazyk ýa-da günorta taraplaryndan, şeýle hem Ýunus Emre köçesiniň günbatar tarapyndan barmak mümkin däldir. MSM-de boljak çärelere, duşuşyklara, ýa-da synaglara gatnaşjak müşderiler özlerine 30 minut goşmaça wagt goýyp öňünden gelmeklerini maslahat berýäris. MSM gelmek üçin 5-10 minut pyýada ýorelýan ýodalardan ýöremeli bolmagyňyz hem mümkin.
Maglumat we medeniýet bölüminiň bir bölegi bolan Maglumat serişdeler merkezi (MSM) çap we elektron görnüşindäki maglumat serişdelerinden peýdalanyp, maglumat gözlegini amala asyrýan we maslahat berýän merkezdir. Bu merkez häzirki zaman ABŞ-nyň içerki we daşarky syýasaty, ABŞ barada täzelikleri, Kongresiň kanunlary, söwda meseleleri, durmuş we medeniýete degişli maglumatlary tapyp almaga kömek etmäge ýöriteleşýär. MSM-iň işleýän wagty: Duşenbe – Anna günleri sagat 9:00-20:00; Arakesme: 13:00-14:00. Şenbegüni: 09:00-18:00 Arakesme: 12:00-13:00. MSM Türkmenistanyň we ABŞ-nyň döwlet baýramlar güni ýapykdyr.
Maglumat serişdeler baradaky doly maglumat almak üçin web sahypany görip bilersiňiz:
https://tm.usembassy.gov/education-culture/irc/
Salgymyz
ABŞ-nyň Ilçihanasynyň Maglumat we medeniýet bölümi,
Aşgabat şäheri, Türkmenistan 740000
Andalyp köçesi, 70 jaý
Işewürlik Merkezi, 3-nji gat
Tel.: (993-12) 47 35 03/06; Faks: 47 35 29
E-poçta: irc-ashgabat@state.gov


text:
Birleşen Ştatlaryň Döwlet departamenti Orsýetiň daşary ýurt media serişdelerini nyşana alýan kanunçylygyny synlaýandygyny we bu kanuny media azatlygyny çäklendirmekde gural hökmünde ulanmazlygy Moskwa öňünden duýdurandygyny mälim etdi.
16-njy noýabrda Döwlet departamentiniň metbugat wekili Maria Olson “täze kanunyň kabul edilişini, onuň nähili berjaý ediljekdigini Waşington ýakyndan üns bilen synlaýar” diýdi.
Orsýetli kanun çykaryjylar täze kanuny, Waşingtonyň ‘Russia Today’ telekanalynyň amerikan potratçysyndan ABŞ-da hereket edýän “Daşary ýurt agentlerini hasaba almak boýunça aktyň” talaplaryna laýyklykda hasaba durmagy we özüniň maliýe maglumatlaryny aýan etmegi talap etmegine gaýtarylan jogap hökmünde häsiýetlendirýärler.
Olson Birleşen Ştatlardaky kanunyň ýurduň syýasy debatyna täsir etmegiň ugruna çykan guramalaryň hemaýatçylaryny jemgyýetçilige äşgär etmegi göz öňünde tutýandygyny we hasaba duranlaryň aýtjak ýa-da etjek zatlaryny çäklendirmeýändigini aýtdy.
“Orsýetli söhbetdeşlerimize-de aýtdyk; biziň Daşary ýurt agentlerini hasaba almak boýunça aktymyz söz azatlygyny çäklendirmezden, aç-açanlyga hemaýat edýär” diýip, Olson belledi.
“FARA, ýagny ‘Daşary ýurt agentlerini hasaba almak boýunça akt’ çap edilýän maglumatlary çäklendirmeýär. Agzalýan akt diňe hasaba durmagy, bellik etmegi we hasap ýöretmegi talap edýär. Käbir hökümetler FARA syýasy azatlyklary çäklendirmek üçin ulanylýar diýen pikiri öňe sürýärler. Aýdylýan bu gürrüňler düýbünden nädogry” diýip, Olson aýtdy.
Media azatlygyny we adam hukuklaryny synlaýan toparlar Orsýetiň kanunçylygyny-da ABŞ-yň FARA-nyň talaplaryna laýyklykda, ‘RT-den’ hasaba durmagy talap etmegini-de tankytladylar.
Orsýetiň Adalat ministrliginiň öz websaýtynda çap eden sanawy kanunçylygyň ilkinji nyşanalarynyň Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosy we Amerikanyň sesi bilen ilteşikli dokuz media şahamçalarynyň boljakdygy barada pikir berýär.
Mundan ozal ministrlik Birleşen Ştatlar tarapyndan maliýeleşdirilýän media guramalarynyň dykgatyna özleriniň agzalýan kanunçylykdan täsirlenip biljekdikleri barada maglumat ýetirdi.
15-nji noýabrda Orsýetiň parlamentiniň Aşaky öýi hökümete daşary ýurtlardan maliýeleşdirilýän media guramalaryny “daşary ýurt agenti” hökmünde bellige almaga ygtyýar berýän kanunçylygy biragyzdan tassyklady. 22-nji noýabrda Dumanyň Ýokary öýüniň bu çäräni tassyklamagyna garaşylýar.
“Russia Today” telekanalynyň ABŞ-daky potratçysynyň “daşary ýurt agenti” hökmünde hasaba durmagyndan bary-ýogy iki gün soň “Serhetsiz reportýorlar” guramasy Orsýetiň Waşingtona “berýän jogabyndan hopugandygyny” beýan etdi.
“Biz bu biri-birinden pes durmaýan jedele berlen gaýtawuly ýazgarýarys, sebäbi munuň pidasy diňe media azatlyklary bolar” diýip, “Serhetsiz reportýorlar” guramasynyň Gündogar Ýewropa we Merkezi Aziýa boýunça bölüminiň başlygy Ýohan Bihr aýtdy.
“Muny ilkinji bolup Birleşen Ştatlaryň başladandygyna gaty gynanýarys. Propaganda garşy göreşmek häzirki döwürde örän wajyp, ýöne legitim žurnalizmiň nähili bolmalydygyny kesgitlemek hökümetiň işi däl” diýip, ol aýtdy.
Serhetsiz reportýorlar agzalýan kanunçylyk Orsýetiň 2012-nji ýylda bähbit aramaýan toparlara garşy girizen “öte agyr talaplaryny” daşary ýurt media serişdelerine hem girizip, olaryň çap edýän ýa-da ýaýlyma berýän her bir maglumatyna “daşary ýurt agenti” diýen masgaraçylykly tagmanyň basylmagyny talap eder diýdi.
Gurama media hakyndaky kanunyň 2012-nji ýylda çykarlan kanundan has gümürtikdigini, rus häkimiýetleriniň gürrüňi edilýän kanuny Kremliň göwnünden turmadyk media kompaniýalaryna garşy ýarag hökmünde ulanyp bilinjekdigini aýdyňlaşdyrdy.
“Bu kanunyň aşa gümürtik talaplary munuň selektiw, eden-etdilikli we aňrybaşy syýasy matlaplar üçin berjaý edilmegine ýol berer. Media garşy ozal görlüp-eşidilmedik derejede basyşyň bolan halatynda, bu kanunçylyk rus raýatlarynyň azat mediadan peýdalanmaklaryny has kynlaşdyrar” diýip, Bihr nygtady.
“Munuň ilkinji nyşanalarynyň Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosy, BBC we Deutsche Welle ýaly habar serişdeleriniň boljakdygyny çaklasa bolýar. Sürgündäki rus mediasyny hem bu sanawa goşmak mümkin” diýip, ol aýtdy.
“Orsýetiň bu kanuny media azatlyklaryna edilen ýokary tizlikli hüjümdir” diýip, Human Rights Watch guramasynyň Ýewropa we Merkezi Aziýa boýunça direktory Hýu Williamson aýtdy.
“Bu kanun selektiw, ýagny adam saýlap berjaý edilýän, syýasy matlaplara niýetlenilen we rus halkyna eşitdirilmegi islenilmeýän sesleri ýatyrmak üçin ýörite çykarlypdyr” diýip, Williamson aýtdy.
15-nji noýabrda Duma entek ýaňy bir kanunçylygy tassyklap-tassyklamanka, Orsýetiň Adalat ministrligi eýýäm Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosynyň Rus hem-de Tatar-Başgyrt gulluklaryna, şol sanda Orsýetiň merkezi Wolga regionyna gönükdirilen Ideal.realii we Sibir regionyna gönükdirilen Sibir.realii atly rus dilindäki websaýtlaryna Duýduryş hatyny ugratdy.
Şeýle-de, AÝ/AR-yň Amerikanyň sesi kanaly bilen hyzmatdaşlykda rus dilinde efire berilýän “Current Time TV” telekanalyna we AÝ/AR-yň 2014-nji ýylda Orsýetiň Ukrainadan basyp alan regionyna gönükdirilen Kry.Realii atly websaýtyna Duýduryş hatlary iberildi.
Hatlarda anyk haýbat atylmaýar, ýöne olarda bu habar serişdeleriniň alyp barýan işleriniň täze kanunçylygyň esasynda çäklendirilip bilinjekdigi duýdurylýar.
AÝ/AR 15-nji noýabrda ýaýradan beýanatynda “ABŞ-da hereket edýän rus mediasy we Orsýetde iş alyp barýan amerikan mediasy boýunça ýagdaýlar aşa deňsizliginde galýar” diýdi.
“ ‘Russia Today’ we ‘Sputnik’ Birleşen Ştatlarda öz işlerini azat-erkin ýaýlyma berýärler. AÝ/AR bolsa administratiw basyşlar sebäpli öz ýaýlym şahamçalaryndan mahrum boldy hem-de AÝ/AR-a kabel ýaýlym mümkinçilikleri elýeterli däl. AÝ/AR-yň habarçylary Orsýetde gorkuzmalara we hatda fiziki hüjümlere-de sezewar bolýarlar” diýip, beýanatda aýdylýar.
Şeýle-de onda, “AÝ/AR-yň missiýasy bütin dünýädäki rus dilinde gepleýän halklara, şol sanda Orsýete dogry we obýektiw žurnalistikany ýetirmek. Biz öz işimizi dowam ederis diýip umyt edýäris” diýilýär.


text: Alys asyrlaryň ahy-nalasy, Begenji-gynanjy, jebri-ejiri Meniň dilim, seniň dünýäňde galan, Pyragynyň dünýä beren setiri. Akyl bolup galan sende babalar, Nakyl bolup galan sende danalar, Galypdyr ýüregi dilýän ýaň bolup, Duşmanlara olja bolan çagalar. Hüwdi bolup galan eziz eneler, Uzyn gije hüwdi çemenin bogup. Ýesir düşen gerçekleriň dymmasy, Galypdyr mukaddes dymyşlyk bolup. Ösüşim, tesişim, ýagşym, etmişim, Sen meniň taryhym — meniň geçmişim. Eger diri bolsa Türkmeniň dili, Geljegimem diri, Geçmişem diri. Alynan çeşme: Nobatguly Rejepow Topragyň tagamy Goşgular we poemalar Türkmenistan neşirýaty Aşgabat 1979 ýyl.


text:
Birleşmäniň agzalary, olaryň hukuklary we borçlary
1. Birleşmäniň agzalarynyň deň hukuklary we deň borçlary bardyr.
2. Eýeçiligiň hususy görnüşi esasynda telekeçilik işini amala aşyrýan Türkmenistanyň we daşary ýurt döwletleriniň fiziki we ýuridik şahslary Birleşmäniň agzalary bolup bilerler.
3. Fiziki şahslar öz ýazmaça arzasyny esasynda ýuridiki şahslar bolsa öz ýolbaşçylary arkaly gol çekilen arzalary esasynda Birleşmäniň agzalygyna kabul edilýär.Agzalyga kabul etmek Müdiriýet tarapyndan amala aşyrylýar.
Ýerlerde Birleşmäniň agzalygyna kabul etmek hukugy Birleşmäniň sebitleýin bölümlerine (şahymçalaryna we wekiliklerine)berilip bilner.
4. Birleşmäniň agzalarynyň şulara hukugy bardyr:
- şu Tertipnama bilen bellenilen tertipde Birleşmäniň ýolbaşçy edaralarynyň işine we olary düzmäge,şol sanda öz wekilleriniň üsti bilen gatnaşmaga;
- Birleşmäniň,onuň ýolbaşçy we gözegçilik edaralarynyň işi hakyndaky zerur maglumatlary almaga;
- ykdysady syýasata degişli meseleler boýunça Birleşmäniň garaýşyny emele getirmäge we onuň işiniň esasy ugurlaryny kesgitlemäge gatnaşmaga;
- Birleşmäniň maslat beriji,geňeşdarlyk we beýleki edaralarynyň işine gatnaşmaga;
- Şu tertipnama we Birleşmäniň beýleki resminamalary bilen kesgitlenilýän tertipde Birleşmäniň ýolbaşçy edaralaryna tertipleri girizmäge.Birleşmäniň işini kämilleşdirmek hakyndaky meseleler garamaga hem-de şolar boýunça çözgütleri kabul etmäge;
- Birleşmäniň işini ýa-da onuň aýry-aýry çärelerini maliýeleşdirmek üçin meýletin gatançlaryny girizmäge;
- Birleşmäniň agzalygyndan erkin çykmaga;
- Türkmenistanyň kanunçylygy we şu Tertipnama bilen göz öňünde tutulan beýleki hukuklary amala aşyrmaga
5. Birleşmäniň agzalary şulara borçludyr :
- Şu tertipnamanyň düzgünleri, Birleşmäniň ýolbaşçy edaralarynyň çözgütlerini ýerine ýetirmäge, agzalaryň köplüginiň garaýşyna hormat goýmaga we ony goldamaga, Birleşmäniň maksatlaryny hem-de wezipelerini durmuşa geçirmäge işeňňir gatnaşmaga;
- Birleşmä onuň maksatlaryny we wezipelerini ýerine ýetirmek üçin zerur bolan,gizlin bolmadyk maglumatlary bermäge;
- Konferensiýanyň çözgüdi bilen bellenilen möhletlerde we möçberlerde agzalyk gatançlaryny tölemäge;
- Birleşmäniň kärhanalarynyň işi bilen baglanşykly maglumatlary aýan etmezlige;
- Birleşmäniň Tertipnamasyny,özara gatnaşyklaryň etikasyny bozýan bereketleri,şeýle hem Birleşmä moral we maddy zelel ýetirýän hereketleri amala aşyrmazlyga.
6. Birleşmäniň agzalary agzalyk gatançlaryny tölemändigi üçin, Birleşmäniň maksatlaryna ters gelýän iş üçin, şeýle hem Birleşmäniň abraýdan gaçyrýan, oňa moral we maddy taýdan zelel ýetirýän hereketler üçin agzalykdan çykarlyp bilner.
7. Birleşmäniň agzalygyndan çykarmak Konferensiýa tarapyndan geçirilýär. Agzalykdan çykarmak baradaky çözgüt boýunça kazyýete şikaýat edilip bilner.


text:
Ýyl 1995…
Häli men kompýuterler bilen ýaňy tanyşyp başlan wagtlarym. Elbette ol wagt kompýuterler hem häzirlki ýaly däl. Meniň üçin ol wagtlar kän tapawudy ýokdy häzirkiler bilen, men ol tapawutlary soň görüp we düşünip başladym. Operasion sistemalar barada-da bilýän zadym ýokdy.
Kompýuteri açan wagtyň gara ekranda birzatlar ýazylýar, soň hemme ýazgylar geçip bolansoň kommanda ýazyp Windows 3.1 sistemany işledýärdim.
Ýalňyşmaýan bolsam ýazýan kommandam şeýledi:
C> win/s
Soňra garşymyza şeýle ekran çykýardy:
Şeýle seredilende häzirki telefonlarda işleýan operasion sistemalar hem ondan gowudyr.
Biz çagalar bolsa Windowsy açandan häzirki ady bilen Paint, öňki ady bilen bolsa “paintbrush.exe” surat çekme programmasyny açardyk. Biziň dilimizde kompýuterde oýnamak ol PaintBrush-da surat çekmekdi ol wagtlar. Elbette häzirki ol wagtam “Minesweeper” bardy (öňki ady “Winmine.exe”), ya-da “Solitare” bilen “Freecell” (başga ýokdy), ýöne olary oýnamany bilemizokdyk (men ol oýunlary elime Windows 95 geçensoň öwrendim).
Ýazuw, çyzuw üçin bolsa häzirki MS Office paket programmalaryň atasy bolan “Microsoft Word 6.0” bilen “Microsoft Excel 5.0” bardy.
Elimi klawiatura öwrenişdirjek bolup ýanymda bir kitap goýup kompýutere göçürýärdim. Excel-daky formulalaryň käbirlerini şol döwürde öwrenipdim.
dowamy bar…


text:
Gün han
Umumy maglumatlarEdit
Gün Han - Türki we Altaý rowaýatlarynda Güneş kagany. Kun, Kün (Kön) han diýlip atlandyrlypdyr. Oguz hanyň uly aýalyndan bolan ogludyr. Gün hanyň oňany Laçyn (Şahin) guşudyr. Mawy reňke çalymdaş reňki bardyr. Beýleki guşlary awlamakda ulanylýar. Gün han Altyn çadyr gurdurypdyr. Sag tarapynda kyrk gulaç beýiklikde direg dikdirip, üstünde-de altyn towuk goýdurypdyr. Çünki Türki rowaýatlarynda altyn Güneşiň simbolydyr. Göwreli aýal düýşünde Güneş görse gyzy bolar, Günbataryny görmekligi halanylmandyr. Erbet barlyklar Güneşi öçürip gaplamaga çalşypdyrlar, güneş batanyndan soň gyzyla öwrülmeginiň sebäbi hem şodyr. «Gün yşygy görmäýesiň, (görmäýsediň» ýaly bet dogalar (gargynç) halk ynanjynda galypdyr. Hun imperiÿasynyň tanymal hökümdary Mete hanyň agtygynyň ady hem Gün (Kun-içen) handyr.


text:
TÜRKMENISTANYŇ
K A N U N Y
Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan
goldamak hakynda
(Türkmenistanyň Mejlisiniň Maglumatlary 2009 ý., № 3, 58-nji madda)
(Türkmenistanyň 29.08.2013 ý. № 429-IV, 03.05.2014 ý. № 84-V we 28.02.2015 ý.
№193-V Kanunlary esasynda girizilen üýtgetmeler bilen)
I bap. Umumy düzgünler
1-nji madda. Şu Kanunyň maksatlary we esasy wezipeleri
1. Kiçi we orta telekeçiligiň, üstünlikli işlemegi ykdysady ösüşe we durmuş taýdan kämilleşmäge ýardam edýän bazar ykdysadyýetiniň möhüm bölegi hökmünde ösmegi üçin amatly şertleriň döredilmegine gönükdirilen döwlet syýasatynyň hukuk esaslaryny döretmek şu Kanunyň maksatlary bolup durýar.
2. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini döwlet tarapyndan goldamagyň netijeli guralyny hem-de telekeçiligiň ösdürilmeginiň höweslendirilmegi, täze iş ýerleriniň döredilmegi, watanymyzyň haryt öndürijileriniň bäsleşige ukyplylygynyň ýokarlandyrylmagy we ýurduň durmuş-ykdysady ösüşinde olaryň mümkinçilikleriniň doly möçberde ulanylmagy üçin amatly maliýe, maýa goýum, maddy-tehniki we beýleki şertleri döretmek şu Kanunyň esasy wezipeleri bolup durýar.
2-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamak hakynda Türkmenistanyň kanunçylygy
1. Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamak hakynda Türkmenistanyň kanunçylygy Türkmenistanyň Konstitusiýasyna esaslanýar we şu Kanundan hem-de Türkmenistanyň beýleki kadalaşdyryjy hukuk namalaryndan ybaratdyr.
2. Eger Türkmenistanyň halkara şertnamasynda şu Kanundaky kadalardan başga kadalar bellenen bolsa, onda halkara şertnamasynyň kadalary ulanylýar.
3-nji madda. Şu Kanunyň hereket ediş çygry
Şu Kanunyň hereketi şu Kanunyň 5-nji maddasynyň birinji böleginde görkezilen kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine degişli bolup durýar, döwlet kärhanalary, daşary ýurt maýa goýumlary bolan kärhanalar, bank, ätiýaçlandyryş işlerini, şeýle hem humarly oýunlar we pully oýunlar (humarly oýun işi) bilen baglanyşykly işleri amala aşyrýan kärhanalar oňa degişli däldir.
4-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamagyň esasy ýörelgeleri we görnüşleri
1. Şular Türkmenistanda kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamagyň esasy ýörelgeleri bolup durýar:
1) kiçi we orta telekeçiligi ösdürmegiň ileri tutulmagy;
2) kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamagyň toplumlaýynlygy, aýanlygy, açyklygy;
3) kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri üçin döwlet goldawynyň elýeterliligi;
4) telekeçilik işiniň erkinligine, şeýle hem kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň eýeçilik hukugynyň goralmagyna kepillikleriň berilmegi.
2. Kiçi we orta telekeçiligiň döwlet derejesinde we welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň derejesinde goldanylmagy hukuk, guramaçylyk, emläk, maliýe, maglumat we beýleki görnüşlerde amala aşyrylýar.
3. Döwlet häkimiýet we dolandyryş hem-de ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralary kiçi we orta telekeçiligi goldamak boýunça ýeke-täk döwlet syýasatyny durmuşa geçirmek maksady bilen bilelikde hereket edýärler.
5-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri
1. Şu Kanunyň maksatlary üçin kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri diýlip aşakdakylara düşünilýär:
1) telekeçi ýuridik şahslara:
a) senagatda, elektroenergetikada, gurluşykda, gaz we suw üpjünçiliginde işleýän işgärleriniň sanaw boýunça ortaça sany 15 adama çenli, beýleki pudaklarda 10 adamdan köp bolmadyk mikrokärhanalara;
b) senagatda, elektroenergetikada, gurluşykda, gaz we suw üpjünçiliginde işleýän işgärleriniň sanaw boýunça ortaça sany 16 adamdan 50 adama çenli, beýleki pudaklarda 11 adamdan 25 adama çenli bolan kiçi kärhanalara;
ç) senagatda, elektroenergetikada, gurluşykda, gaz we suw üpjünçiliginde işleýän işgärleriniň sanaw boýunça ortaça sany 51 adamdan 200 adama çenli, beýleki pudaklarda 26 adamdan 100 adama çenli bolan orta kärhanalara;
2) hususy telekeçiniň özüni hem goşmak bilen işleýän işgärleriniň sanaw boýunça ortaça sany 10 adamdan geçmeýän, ýuridik şahsy döretmezden telekeçilik işi bilen meşgullanýan fiziki şahslara-hususy telekeçilere.
2. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerinde işleýän işgärleriň sanaw boýunça ortaça sany ähli işgärlerini, şol sanda esasy işi bilen utgaşdyryp işleýänleri, möwsümleýin we wagtlaýyn işgärleri, şeýle hem olaryň şahamçalarynyň, wekilhanalarynyň we özbaşdak ýuridik şahslar bolup durmaýan beýleki aýrybaşgalanan düzüm birlikleriniň işgärlerini hasaba almak bilen, senenama ýyly üçin kesgitlenilýär.
3. Işgärleriň şu maddanyň birinji böleginde bellenilen sanaw boýunça ortaça sanynyň senenama ýyly boýunça artdyrylmagy şu Kanunda göz öňünde tutulan ýeňilliklere bolan hukugyň bes edilmegine getirýär.
Hasabat ýyly üçin işgärleriň sanaw boýunça ortaça sany artdyrylan mahalynda ýeňilliklere bolan hukuk hasabat ýylynyň soňundan gelýän ýylyň 1-nji aprelinden bes edilýär.
Eger işgärleriň sanaw boýunça ortaça sany şu maddanyň birinji bölegine laýyk getirilse, onda ýeňilliklere bolan hukuk ol bes edilenden bir ýyl geçenden soň dikeldilip bilner.
51-nji madda.Hasaba alyş we hasabatlylyk
Kiçi we orta telekeçiligiň subýekti hasaba alşy ýöredýär hem-de degişli döwlet edaralaryna Türkmenistanyň kanunçylygynda göz öňünde tutulan tertipde we möhletlerde zerur bolan statistik, buhgalterçilik, salgyt we beýleki hasabatlary berýär.
52-nji madda.Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň
işiniň we emläginiň ätiýaçlandyrylmagy
Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň işiniň we emläginiň ätiýaçlandyrylmagy Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenilen tertipde geçirilýär.
53-nji madda.Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň
işiniň ygtyýarlylandyrylmagy, olara
patentleriň berilmegi
Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri tarapyndan amala aşyrylýan işiň aýry-aýry görnüşleriniň ygtyýarlylandyrylmagy, olara patentleriň berilmegi Türkmenistanyň kanunçylygyna laýyklykda geçirilýär.
II bap. Kiçi we orta telekeçilik çygrynda döwlet tarapyndan
düzgünleşdirmek
6-njy madda. Kiçi we orta telekeçilik çygrynda döwlet tarapyndan düzgünleşdirmek
Kiçi we orta telekeçilik çygrynda döwlet tarapyndan düzgünleşdirmek Türkmenistanyň Ministrler Kabineti, Kiçi we orta telekeçiligi goldamak boýunça döwlet topary (mundan beýläk – Döwlet topary), ýerli ýerine ýetiriji häkimiýet we ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralary, kiçi we orta telekeçiligi goldamak boýunça welaýatlardaky we Aşgabat şäherindäki toparlary (mundan beýläk – welaýat toparlary) tarapyndan amala aşyrylýar.
7-nji madda. Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň ygtyýarlyklary
Türkmenistanyň Ministrler Kabineti:
1) kiçi we orta telekeçiligi goldamak baradaky döwlet syýasatyny kesgitleýär;
2) Kiçi we orta telekeçiligi goldamagyň döwlet maksatnamasyny tassyklaýar;
3) Döwlet toparyny döredýär we ol barada Düzgünnamany tassyklaýar;
4) kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň döwlet tarapyndan bellige alynmagy (gaýtadan bellige alynmagy) üçin bellige alyş ýygymynyň (döwlet pajynyň) ýeňillikli möçberini belleýär;
5) Kiçi we orta telekeçiligi goldamagyň döwlet maksatnamasynyň (mundan beýläk – Döwlet maksatnamasy) we welaýatlarda we Aşgabat şäherinde Kiçi we orta telekeçiligi goldamagyň maksatnamalarynyň (mundan beýläk – welaýat maksatnamalary) durmuşa geçirilmegine gönükdirilýän Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň serişdeleriniň möçberini kesgitleýär;
6) ygtyýarly edilen banky kesgitleýär;
7) Türkmenistanda kiçi we orta telekeçiligiň ösdürilmegine gönükdirilen başga kararlary kabul edýär.
8-nji madda. Döwlet toparynyň ygtyýarlyklary
1. Döwlet topary Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň ýanynda hereket edýän utgaşdyryjy we geňeş-maslahat beriji edara bolup durýar.
2. Döwlet topary ministrlikleriň we pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň ýolbaşçylaryndan, welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň häkimlerinden, Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň, beýleki jemgyýetçilik birleşikleriniň ýolbaşçylaryndan düzülýär.
3. Döwlet topary:
1) Döwlet maksatnamasynyň işlenip düzülmegini utgaşdyrýar;
2) welaýat toparlarynyň, şeýle hem Döwlet maksatnamasyny ýerine ýetirmegi amala aşyrýan merkezi döwlet häkimiýet we dolandyryş edaralarynyň, ýerli ýerine ýetiriji häkimiýet we ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralarynyň işini utgaşdyrýar;
3) kiçi we orta telekeçiligiň ýagdaýyna we ony döwlet tarapyndan goldamak boýunça çäreleriň netijeliligine seljerme geçirýär, kiçi we orta telekeçiligi ösdürmegiň çaklamalaryny we statistik barlaglar esasynda ony höweslendirmegiň çäreleri hakynda teklipleri taýýarlaýar;
4) şu aşakdakylary:
a) Döwlet maksatnamasyna üýtgetmeler we goşmaçalar girizmek hakyndaky teklipleri;
b) Türkmenistanyň kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamak hakyndaky kanunçylygyny kämilleşdirmek, şol sanda maýa goýum töwekgelçiliklerini hem-de edara ediş päsgelçiliklerini azaltmak boýunça teklipleri;
ç) Döwlet we welaýat maksatnamalarynyň durmuşa geçirilişiniň barşy hakyndaky her ýylky hasabaty;
d) kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini döwlet tarapyndan goldamak hakynda başga teklipleri,
Türkmenistanyň Ministrler Kabinetine berýär.
9-njy madda. Ýerli ýerine ýetiriji häkimiýet we ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralarynyň ygtyýarlyklary
Ýerli ýerine ýetiriji häkimiýet edaralary ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralary bilen bilelikde:
1) welaýat maksatnamalaryny tassyklaýarlar we olaryň durmuşa geçirilmegini üpjün edýärler;
2) welaýat toparlaryny döredýärler, olar hakynda Düzgünnamany tassyklaýarlar we olaryň işini guraýarlar;
3) welaýatlarda we Aşgabat şäherinde kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini goldamagyň infrastrukturasynyň emele gelmegini we ösüşini üpjün edýärler;
4) welaýat maksatnamalaryna laýyklykda kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini döwlet tarapyndan goldamak hakynda karar kabul edýärler;
5) şu aşakdakylary:
a) Döwlet maksatnamasyna üýtgetmeler we goşmaçalar girizmek hakyndaky teklipleri;
b) Türkmenistanyň kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamak hakyndaky kanunçylygyny kämilleşdirmek boýunça teklipleri;
ç) welaýat maksatnamalarynyň durmuşa geçirilişiniň barşy hakyndaky her ýylky hasabatlary;
d) kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini döwlet tarapyndan goldamak hakynda başga teklipleri,
Döwlet toparyna berýärler.
10-njy madda. Welaýat toparlarynyň ygtyýarlyklary
1. Welaýat toparlary welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň häkimlikleriniň ýanynda hereket edýän utgaşdyryjy we geňeş-maslahat beriji edaralar bolup durýarlar.
2. Welaýat toparlary welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň häkimlikleriniň wekillerinden, etraplaryň we etrap hukukly şäherleriň häkimlerinden, ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralarynyň wekillerinden, ministrlikleriň we pudak edaralarynyň ýerli birlikleriniň ýolbaşçylaryndan, Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň hem-de welaýatlardaky we Aşgabat şäherindäki beýleki jemgyýetçilik birleşikleriniň wekillerinden, şeýle hem telekeçi ýuridik şahslardan we hususy telekeçilerden düzülýärler.
3. Welaýat toparlary:
1) welaýat maksatnamalaryny işläp düzmekligi utgaşdyrýarlar;
2) kiçi we orta telekeçiligiň ýagdaýyna we döwlet tarapyndan goldamak boýunça çäreleriň netijeliligine welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň derejesinde seljerme geçirýärler, kiçi we orta telekeçiligi ösdürmegi höweslendirmegiň çäreleri hakynda teklipleri işläp düzýärler;
3) kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň täze iş ýerleriniň döredilmegine hem-de ilatyň we ýerli býujetleriň girdejileriniň ösmegine ýardam edýän progressiw başlangyçlaryny, maýa goýum taslamalaryny goldamak boýunça çäreleriň durmuşa geçirilmegine gözegçiligi amala aşyrýarlar;
4) şu aşakdakylary:
a) welaýat maksatnamalaryna üýtgetmeler we goşmaçalar girizmek hakynda teklipleri;
b) welaýat maksatnamalarynyň durmuşa geçirilişiniň barşy hakynda her ýylky hasabatlary;
ç) kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini döwlet tarapyndan goldamak hakynda başga teklipleri,
degişli häkimliklere berýärler.
III bap. Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamak
11-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamagyň esasy ugurlary
Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamak şu aşakdaky esasy ugurlar boýunça amala aşyrylýar:
1) kiçi we orta telekeçiligi ösdürmek üçin amatly şertleriň döredilmegi, şol sanda kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine maliýe we maddy-tehniki serişdeleriň berilmegi;
2) kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine hukuk, ykdysady we gaýry maglumatyň, ylmy-tehniki işläp taýýarlamalaryň we tehnologiýalaryň elýeterliliginiň üpjün edilmegi;
3) kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri tarapyndan durmuş-ykdysady ösüşiň döwlet maksatnamalaryny durmuşa geçirmäge gönükdirilýän maýa goýumlaryň höweslendirilmegi, täze iş orunlarynyň döredilmegi we ilatyň girdejileriniň ýokarlandyrylmagy;
4) kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerinden harytlaryň (işleriň, hyzmatlaryň) döwlet tarapyndan satyn alynmagyny bäsleşik esasynda amala aşyrylmagy;
5) kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine işgärleri taýýarlamaga, gaýtadan taýýarlamaga we hünärini ýokarlandyrmaga ýardam etmegi;
6) daşary ykdysady işi, sebitara hyzmatdaşlygyny, şeýle hem kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň eksport mümkinçiligini ösdürmäge ýardam etmegi.
7) kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň jemgyýetçilik birleşiklerine goldaw berilmegi.
12-nji madda. Döwlet we welaýat maksatnamalary
1. Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamagyň esasy ugurlaryna laýyklykda Döwlet we welaýat maksatnamalarynda şu aşakdaky çäreler göz öňünde tutulýar:
1) telekeçilik işini, monopoliýa garşy işi we bäsleşigiň ösüşini döwlet tarapyndan düzgünleşdirmegiň hukuk esasyny kämilleşdirmek;
2) kiçi we orta telekeçiligi maliýe-karz we maýa goýum taýdan goldamagyň ulgamyny ösdürmek;
3) ylmy, innowasiýa we önümçilik-tehnologiýa taýdan goldaw bermek, şol sanda:
a) kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini umumy döwlet ylmy-barlag we işläp taýýarlamak işlerine gatnaşmaga çekmekligi hem goşmak bilen, ylmy we innowasiýa telekeçilik işini ösdürmek;
b) tehnoparklaryň, tehnopolisleriň, önümçilik-tehniki merkezleriň innowasiýa işiniň we beýleki bazar düzümleriniň merkezleriniň ulgamyny döretmek;
ç) importyň ýerini tutýan we eksporta niýetlenýän önümleriň, enjamlaryň we tehnologiýalaryň täze görnüşlerini öndürmäge we bazara çykarmaga ýardam etmek;
4) ýerli serişdeleri netijeli peýdalanmak hem-de kiçi we orta telekeçiligiň sybýektleriniň welaýat maýa goýum maksatnamalarynyň durmuşa geçirilmegine gatnaşmagy esasynda welaýatlary we Aşgabat şäherini ösdürmek;
5) kiçi we orta telekeçiligiň sybýektlerini innowasiýa maksatnamalaryny durmuşa geçirmäge, ylmy-barlag, tejribe-konstruktorçylyk we tehnologik işläp taýýarlamalara çekmek;
6) habar beriş infrastrukturasyny döretmek we ösdürmek, şol sanda:
a) Döwlet we welaýat toparlarynyň kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri üçin zerur bolan hukuk, ykdysady, statistik we beýleki maglumatlary özünde jemleýän internet-saýtlaryny guramak;
b) habar beriş hyzmatlarynyň bazaryny ösdürmäge, elektron söwdasynyň ulgamyny guramaga we ösdürmäge, hukuk kömegini guramaga we habar beriş tehnologiýalaryny peýdalanmak bilen konsalting hyzmatlaryny etmäge ýardam bermek;
ç) Türkmenistanyň kadalaşdyryjy hukuk namalarynyň tematik neşirlerini we olara elektron hem-de kagyz göterijilerdäki düşündirişleri taýýarlamak;
7) kiçi we orta telekeçiligiň sybýektlerini emläk taýdan goldamak, şol sanda olara netijesiz peýdalanylýan we peýdalanylmaýan döwlet emlägini ýeňillikli şertlerde kärendesine ýa-da eýeçiligine bermek;
8) işgärleri taýýarlamak, gaýtadan taýýarlamak we olaryň hünärini ýokarlandyrmak, şol sanda:
a) hünär öwretmek boýunça bilim maksatnamalaryna telekeçilik işi hünärini girizmek;
b) telekeçileri taýýarlamak üçin hünärmençilik bilim edaralaryny döretmek;
ç) umumybilim berýän edaralarda telekeçiligiň nazaryýet we amaly esaslaryny öwretmek;
d) täzeden başlaýan telekeçilere hünärini ýokarlandyrmaga we hünär taýdan gaýtadan taýýarlanmaga ýardam etmek;
e) welaýat, döwlet we halkara derejelerindäki biznes-maslahatlaryny guramak;
9) welaýat, döwlet we halkara derejelerinde harytlaryň (işleriň, hyzmatlaryň) ýöriteleşdirilen lomaý bazarlaryny, sergilerini, ýarmarkalaryny guramak;
10) Türkmenistanyň salgyt kanunçylygyna laýyklykda kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine salgyt ýeňilliklerini bermek boýunça teklipleri işläp taýýarlamaga ýardam etmek;
11) kiçi we orta telekeçiligiň sybýektlerine başga goldawy bermek.
2. Döwlet we welaýat maksatnamalary ýurduň, welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň durmuş-ykdysady ösüşiniň, şeýle hem ykdysadyýetiň pudaklarynyň (ykdysady işiň görnüşleriniň) çaklamalaryny hasaba almak bilen gysga möhletli, orta möhletli we uzak möhletli döwürler üçin işlenip taýýarlanylýar.
3. Döwlet we welaýat maksatnamalarynyň amala aşyrylmagyna jogapkärçilik döwlet häkimiýet we dolandyryş hem-de ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralarynyň üstüne ýüklenilýär.
4. Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamagyň esasy ugurlaryna laýyklykda, şeýle-de döwletiň, maýa goýum kompaniýalarynyň, kiçi we orta telekeçiligiň özara gatnaşyklarynyň maksatnamalaryny; iri kompaniýalaryň kiçi we orta telekeçiligi ösdürmäge gatnaşmagynyň maksatnamalaryny; döwletiň we işewürligiň arasyndaky netijeli hyzmatdaşlygyň maksatnamalaryny; wençur maýasyny çekmegiň maksatnamalaryny we beýleki maksatnamalary hem goşmak bilen, ýörite maksatnamalar işlenip düzülip we amala aşyrylyp bilner.
13-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligiň maliýeleşdirilmegi
1. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň işi hususy we karz serişdeleriň, şol sanda Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň serişdeleriniň, täjirçilik banklarynyň, özara karzlaşdyryş jemgyýetleriniň, karzlaşdyryş birleşmeleriniň, mikromaliýe guramalarynyň karzlarynyň we zaýom serişdeleriň, şeýle hem Türkmenistanyň kanunçylygynda gadagan edilmedik beýleki çeşmeleriň hasabyna maliýeleşdirilýär.
2. Täjirçilik banklary, özara karzlaşdyryş jemgyýetleri, karzlaşdyryş birleşmeleri we mikromaliýe guramalary kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň işini maliýeleşdirmegi Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenilen tertipde amala aşyrýarlar.
3. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň işini karzlaşdyrmak, telekeçiligi ösdürmegi maliýeleşdirmek, täze we ekologiýa taýdan howpsuz tehnologiýalaryň we innowasiýalaryň ornaşdyrylmagyna grant bermek, ykdysady, söwda we senagat ýörite zolaklaryny döretmek bilen bagly infrastruktura, şol sanda inžener üpjünçiligi ulgamlaryny hem-de desgalaryny gurmak, maýa goýum taslamalaryna paýly gatnaşmak üçin Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň çözgüdi bilen döwletiň hasabyna maliýe serişdeleri berlip bilner.
14-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini döwlet tarapyndan bellige almak
1. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň döwlet tarapyndan bellige alynmagy, gaýtadan bellige alynmagy we ýatyrylmagy ýuridik şahslary we hususy telekeçileri döwlet tarapyndan bellige alýan edaralar tarapyndan haýsy-da bolsa bir goşmaça rugsat almazdan we başga döwlet edaralary we toparlary bilen ylalaşylmazdan amala aşyrylýar.
Kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerini döwlet tarapyndan bellige almakdan esassyz boýun gaçyrylanda kazyýete şikaýat edilip bilner.
2-nji bölegi Türkmenistanyň 03.05.2014 ý. Kanuny bilen güýjüni ýitiren.
15-nji madda. Gümrük ýeňillikleri
1. Şu Kanunyň 5-nji maddasynyň birinji böleginiň 2-nji bendinde görkezilen hususy telekeçiler şu aşakdaky harytlar babatynda gümrük pajyny tölemezden harytlary getirmegi amala aşyrýarlar:
1) raýatlaryň el goşunyň agramy (sany) çäklendirilmezden. Agzalanlar gymmat bahaly metallaryň, gymmat bahaly daşlar ulanylyp ýa-da ulanylman ýasalan gymmat bahaly metallardan ýasalan zergärçilik önümleriniň, olaryň bölekleriniň, gymmat bahaly metal çaýylan önümleriň getirilmegi babatda ulanylmaýar;
2) Türkmenistanyň kanunçylygyna laýyklykda gümrük pajy tutulyp alynýan harytlaryň görnüşleriniň sanawyna girmeýän harytlary.
2. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri tarapyndan harytlaryň importy, şeýle hem öndürýän önüminiň (işleriň, hyzmatlaryň) eksporty import we eksport geleşikleri boýunça resminamalaryň resmileşdirilendigi üçin gümrük tölegleri alynmazdan amala aşyrylýar.
16-njy madda. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň harytlaryň (işleriň, hyzmatlaryň) döwlet tarapyndan satyn alynmagyna gatnaşmagy
1. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň harytlaryň (işleriň, hyzmatlaryň) döwlet tarapyndan satyn alynmagyna gatnaşmagy Türkmenistanyň kanunçylygyna laýyklykda beýleki gatnaşyjylar bilen deň şertlerde amala aşyrylýar.
2. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň harytlaryň (işleriň, hyzmatlaryň) döwlet tarapyndan satyn alynmagyna gatnaşmagynyň çäklendirilmegine ýol berilmeýär.
17-nji madda. Bäsleşigiň ösdürilmegi we monopoliýa garşy iş
Döwlet häkimiýet we dolandyryş hem-de ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralaryna şu aşakdakylar gadagan edilýär:
1) Türkmenistanyň kanunçylygynda göz öňünde tutulanlardan başga halatlarda kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň hukuklaryny we kanuny bähbitlerini çäklendirýän namalary kabul etmek we (ýa-da) hereketleri amala aşyrmak;
2) şu aşakdakylara, ýagny:
a) bahalaryň (tarifleriň) ynsapsyz bäsdeşlige getirýän ýokarlanmagyna ýa-da öňki derejesinde saklanyp galmagyna;
b) bazaryň çäk ýörelgesi boýunça, satylyş ýa-da satyn alnyş möçberi boýunça, satylýan harytlaryň (işleriň, hyzmatlaryň) görnüşleri boýunça ýa satyjylaryň ýa-da alyjylaryň (sargytçylaryň) toparlary boýunça bölünmegine;
ç) kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň harytlarynyň (işleriniň, hyzmatlarynyň) bazara çykarylmagynyň çäklendirilmegine ýa-da olaryň bazara goýberilmezligine,
getirýän ýa-da getirip biljek ylalaşyklary baglaşmak ýa-da ylalaşykly hereketleri amala aşyrmak.
18-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň maliýe-hojalyk işiniň barlagy
Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň maliýe-hojalyk işiniň barlagy döwlet häkimiýet we dolandyryş edaralary we hukuk goraýjy edaralar tarapyndan üç ýylda bir gezekden ýygy bolmazdan geçirilýär, Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenen tertipde dessin-agtaryş işi we kazyýet çözgütleriniň ýerine ýetirilmegi bilen baglanyşykly barlaglar, şeýle hem kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň ýatyrylan we telekeçilik işiniň bes edilen ýagdaýlary muňa degişli däldir.
181-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň
jemgyýetçilik birleşikleriniň döwlet
tarapyndan goldanylmagy
1. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň Türkmenistanyň kanunçylygyna laýyklykda döredilýän jemgyýetçilik birleşikleriniň döwlet tarapyndan goldanylmagy telekeçiligiň ösdürilmegi üçin has amatly şertleri, päk ýürekli bäsleşigi üpjün etmek, kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň jogapkärçiligini we ygtyýarlygyny ýokarlandyrmak, olaryň döwlet häkimiýet we dolandyryş edaralaryndaky bähbitlerini köpçülikleýin goramak maksady bilen telekeçileriň jemgyýetçilik birleşikleriniň dürli görnüşlerine birleşmegine bolan höwesiniň ýokarlandyrylmagyna gönükdirilendir.
2. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň jemgyýetçilik birleşikleriniň döwlet tarapyndan goldanylmagy döwlet häkimiýet we dolandyryş edaralary, ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralary tarapyndan şular arkaly amala aşyrylýar:
1) olar tarapyndan hususy telekeçiligi ösdürmegiň meseleleri boýunça jemgyýetçilik çäreleriniň geçirilmegi üçin jemgyýetçilik birleşikleriniň olaryň agzalarynyň we kärhanalarynyň zerurlyk bolan mahalynda jaýlar we aragatnaşyk serişdeleri bilen üpjün edilmegine ýardam bermek;
2) jemgyýetçilik birleşiklerini we olaryň agzalaryny kadalaşdyryjy hukuk namalarynyň taslamalaryny, degişli sebitleriň durmuş-ykdysady taýdan ösdürilmeginiň maksatnamalaryny taýýarlamaga çekmek;
3) kiçi we orta telekeçiligiň pikirlerini ýaýratmak we düşündirmek maksady bilen, jemgyýetçilik birleşiklerine we olaryň agzalaryna köpçülikleýin habar beriş serişdelerinden peýdalanmaklaryna mümkinçilik bermek;
4) jemgyýetçilik birleşiklerini we olaryň agzalaryny maslahatlara, seminarlara we beýleki döwlet çärelerine, şol sanda daşary ýurtlarda geçirilýän çärelere gatnaşmaga çekmek.
IV bap. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň işiniň
goralmagynyň döwlet kepillikleri
19-njy madda. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň işiniň hukuk goragynyň kepillikleri
1. Şu Kanuna we Türkmenistanyň beýleki kadalaşdyryjy hukuk namalaryna laýyklykda kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine hukuklarynyň we kanuny bähbitleriniň goralmagy kepillendirilýär.
2. Türkmenistanyň kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň bähbitlerine degişli kadalaşdyryjy hukuk namalary olar üçin elýeterli bolmalydyr.
3. Eger Türkmenistanyň kanunçylygynyň üýtgetmeleri kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň işiniň hukuk esaslaryny ýaramazlaşdyrýan gadagan etmelere we çäklendirmelere getirýän bolsa, onda kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri bellige alnan mahalynda hereket eden Türkmenistanyň kanunçylygy olar babatda bäş ýylyň dowamynda ulanylýar.
20-nji madda. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň işine esassyz gatyşylmadan kepillendirmeler
1. Döwlet häkimiýet we dolandyryş hem-de ýerli öz-özüňi dolandyryş edaralarynyň wezipeli adamlarynyň, şeýle hem hukuk goraýjy edaralaryň kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň hojalyk işine esassyz gatyşmagy, bikanun hereketleri (hereketsizligi) Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenilen jogapkärçilige eltýär.
2. Şu maddanyň birinji böleginde görkezilen wezipeli adamlaryň esassyz gatyşmagy, bikanun hereketleri (hereketsizligi) zerarly kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine ýetirilen zyýanyň (zeleliň) Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenilen tertipde öwezi dolunmaga degişlidir.
3. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň hasaplaşyk hasaplarynda bar bolan pul serişdelerini öz islegine görä ulanmaga hukugy bardyr, Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenen halatlar muňa degişli däldir.
21-nji madda. Emläk muzduny töläp mejbury alnan mahalynda öwezini dolmalaryň kepillendirmeleri
1. Tebigy betbagtçylyklary, heläkçilikleri, epidemiýalary, epizootiýalary we olaryň netijelerini hem goşmak bilen adatdan daşary häsiýeti bolan ýagdaýlary ýeňip geçmek maksady bilen kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň emläginiň döwletiň eýeçiligine ýa-da wagtlaýyn ulanmagy üçin muzduny töläp rekwizisiýa görnüşinde mejbury alynmagyna diňe Türkmenistanyň kanunçylygynda göz öňünde tutulan halatlarda ýol berilýär.
2. Rekwizisiýanyň geçirilen ýagdaýlarynyň hereketi togtadylan mahalynda kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri saklanyp galan emläginiň gymmatyny aşaklatmazdan gelýän zyýanlary (zelelleri) tutup almak bilen rekwizirlenen emläk üçin öz alan öwezini dolmagyň möçberlerini gaýtarmak şerti bilen saklanyp galan emlägiň gaýtarylmagyny talap etmäge haklydyrlar.
3. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň emläginiň rekwizisiýa edilen mahalyndaky öwezini doluş tölegi emlägiň öwezini doluş tölegi hakynda kararyň kabul edilen pursatyndaky bazar gymmatyna laýyk gelmelidir.
4. Rekwizirlenen emläge we onuň gymmatyny aşaklatmazdan gelýän zyýanlara (zelellere) baha bermek, şeýle hem rekwizirlenen emlägiň kanunylygy, emlägiň rekwizisiýa edilen mahalyndaky zyýanlaryň (zelelleriň) öweziniň dolunmagy hakyndaky jedelleri çözmek Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenen tertipde amala aşyrylýar.
211-nji madda.Kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine
degişli gozgalmaýan emlägiň obýektleriniň
ýykylyp aýrylmagynyň netijesinde öweziniň
dolunmagynyň kepillendirilmegi
1. Ýer bölekleriniň döwlet we jemgyýetçilik hajatlary üçin yzyna alynmagy bilen baglanyşykly bu obýektleriň eýeleri bolup durýan kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine degişli gozgalmaýan emlägiň obýektleriniň ýykylyp aýrylmagy, olara deň derejedäki başga ýer bölekleri bölünip berlenden we gozgalmaýan emlägiň obýektleri olaryň ýykylyp aýrylýanlarynyň deregine täze ýerde gurlandan soň amala aşyrylýar.
2. Ýer bölekleriniň bölünip berilmegi, şeýle hem täze ýerde gozgalmaýan emlägiň obýektleriniň gurluşygy bilen baglanyşykly çykdajylaryň öweziniň dolunmagy Türkmenistanyň Ministrler Kabineti tarapyndan bellenilýän tertipde amala aşyrylýar.
212-nji madda.Kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine
degişli bolan harytlara we pul serişdelerine
ygtyýarlyk etmegiň kepillendirilmegi
1. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri özleri tarapyndan öndürilýän harytlaryň (işleriň, hyzmatlaryň) eýeleri bolup durýarlar.
2. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenilen halatlardan başga ýagdaýlarda, ähli önümçilik çykdajylary, salgytlar we beýleki hökmany tölegler tölenenden soň galýan girdejä (peýda) özleriniň garamagyna görä ygtyýarlyk edýärler.
3. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň karz edaralary bilen özara gatnaşyklary, eger Türkmenistanyň kanunçylygynda başgaça bellenilmedik bolsa, şertnama esasynda amala aşyrylýar.
4. Bank hasaplar babatda talaplar bildirilen mahalynda pul serişdeleriniň tükelligini, şeýle hem kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň hasaplarda duran pul möçberiniň çäklerinde ol serişdelere päsgelçiliksiz ygtyýarlyk etmäge bolan hukugyny kepillendirmek bilen kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň bank hasaplarynda bolan pul serişdelerini öz adyndan we öz hasabyna ýerleşdirmäge haklydyr.
5. Döwlet edaralarynyň, banklaryň ýa-da başga karz edaralarynyň kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň pul serişdeleriniň peýdalanylyş ugurlaryny kesgitlemäge we oňa gözegçilik etmäge hem-de olaryň pul serişdelerine öz seretmegine görä ygtyýarlyk etmäge bolan hukuklaryna Türkmenistanyň kanunçylygynda göz öňünde tutulmadyk başga çäklendirmeleri bellemäge hukuklary ýokdur.
213-nji madda.Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň
daşary ykdysady işiniň erkinliginiň
kepillendirilmegi
1. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri daşary ykdysady işini Türkmenistanyň kanunçylygyna laýyklykda özbaşdaklykda amala aşyrýarlar.
2. Döwlet edaralary we jemgyýetçilik birleşikleri telekeçiligi goldamak maksady bilen, kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň halkara sergilerine we şüweleňlerine, daşary ykdysady aragatnaşyklar boýunça maksatnamalaryň we taslamalaryň durmuşa geçirilmegine gatnaşmaklaryny giňeltmek boýunça çäreleri amala aşyrýarlar.
3. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri daşary ykdysady aragatnaşyklaryň gatnaşyjysy hökmünde ýörite bellige alynmazdan, daşary ykdysady işi amala aşyrýarlar.
214-nji madda.Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň
maglumatlardan peýdalanyp bilmeginiň
kepillendirilmegi
1. Döwlet edaralary, olaryň wezipeli adamlary kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine Türkmenistanyň kadalaşdyryjy hukuk namalary, olaryň hukuklaryna we kanuny bähbitlerine degişli resminamalar, kararlar we başga materiallar bilen tanyşmagy üçin mümkinçiligi üpjün etmäge borçludyrlar, Türkmenistanyň kanunçylygynda göz öňünde tutulan halatlar muňa degişli däldir.
2. Maglumatlardan peýdalanylyp bilinmegi Türkmenistanyň kadalaşdyryjy hukuk namalarynyň we degişli materiallaryň köpçülikleýin habar beriş serişdelerinde çap edilmegi we ýaýradylmagy, şol sanda bütindünýä Internet ulgamynyň üsti bilen döwlet edaralarynyň resmi web-saýtlarynda ýaýradylmagy arkaly üpjün edilýär.
3. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň hukuklaryna we kanuny bähbitlerine degişli maglumatlar mugt berilýär, başga maglumatlaryň berlendigi üçin bolsa, bellenilen tertipde töleg töletdirilip bilner.
215-nji madda.Kiçi we orta telekeçiligiň subýektiniň täjirçilik
syrynyň goralmagynyň kepillendirilmegi
1. Kiçi we orta telekeçiligiň subýektiniň üçünji şahslara belli bolmadyk täjirçilik syryny düzýän maglumatlary, eger şeýle maglumatlar üçünji şahslara belli bolmandygy ýa-da kanuny esasda onuň bilen tanyşmaga mümkinçiligiň ýokdugy sebäpli şol maglumatyň hakykatdan ýa-da bolup biljek gymmaty bar bolsa we maglumata eýelik edýän onuň ýaşyrynlygyny goramak üçin çäre görýän bolsa, ol goralýar.
2. Döwlet edaralary we olaryň wezipeli adamlary kiçi we orta telekeçiligiň subýektleri bellige alnanda, olaryň işi barlananda, degişli edaralaryň wezipelerinden gelip çykýan başga hereketler amala aşyrylanda alnan täjirçilik syryna degişli maglumatlary ýaýratmazlyga borçludyrlar, Türkmenistanyň kanunçylygynda göz öňünde tutulan halatlar muňa degişli däldir.
3. Bellige almak, barlag we gözegçilik ýumuşlaryny ýerine ýetiren mahalynda döwlet edaralarynyň wezipeli adamlarynyň öz öňlerinde duran wezipelerini ýerine ýetirmegi üçin zerur bolanlaryndan başga täjirçilik syryny düzýän maglumatlary alyp bilmeginiň üpjün edilmegini talap etmäge hukuklary ýokdur.
V bap. Jemleýji düzgünler
22-nji madda. Jedelleri çözmek
Kiçi we orta telekeçiligi goldamak babatda ýüze çykýan jedeller Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenilen tertipde çözülýär.
23-nji madda. Şu Kanunyň bozulmagy üçin jogapkärçilik
Şu Kanunyň bozulmagy Türkmenistanyň kanunçylygynda bellenen jogapkärçilige eltýär.
24-nji madda. Şu Kanunyň güýje girmegi
1. Şu Kanun resmi taýdan çap edilen gününden güýje girýär.
2. Türkmenistanyň şu Kanuna ters gelýän kadalaşdyryjy hukuk namalary onuň güýje giren gününden başlap bir aýyň dowamynda şu Kanuna laýyk getirilmäge degişlidir.
Türkmenistanyň Gurbanguly
Prezidenti Berdimuhamedow
Aşgabat şäheri.
2009-njy ýylyň 15-nji awgusty.
№ 57-IV


text:
Türkmen senagaty durmuş tehnikalarynyň çykarylmagyny özleşdirýär: ýurdumyzyň tozan sorujylary we elektrik demojaklary peýda bolar
Türkmenistanda dürli görnüşli elektron enjamlary öndürýän kärhanalary döretmegiň Döwlet maksatnamasyny ýerine ýetirmegiň çäklerinde Senagat ministrligi tarapyndan bu ugurda zerur işler amala aşyrylýar.
Durmuş tehnikalarynyň dürli görnüşleriniň gaz we elektrik ojaklarynyň, elektrik demojaklarynyň, elektrik gyzdyryjylaryň, tozan sorujylaryň önümçiligini ýola goýmak maksady bilen, “Hojalyk harytlary” atly hojalyk jemgyýeti döredildi.
“Türkmenmaşyngurluşyk” konserni bilen Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzasy täze bilelikdäki kärhananyň esaslandyryjysy bolup çykyş etdiler.
Içerki bazar üçin ýokary hilli elektrotehnika harytlarynyň öndürilmegi bu ulgamda daşary ýurtlardan getirilýän önümleriň möçberini azaltmaga mümkinçilik berer, ilaty uly isleg bildirilýän harytlar bilen elýeterli bahadan üpjün eder.
TDH


text:
atly şygar bilen «Türkmengaz» döwlet konserni, «Nebit-gaz» gazetiniň redaksiýasy hem-de Türkmenistanyň Nebitgaz senagaty toplumynyň işgärleriniň kärdeşler arkalaşygynyň Geňeşi Türkmenistanyň nebitgaz toplumynyň edara-kärhanalarynda zähmet çekýän işgärleriň arasynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen yglan edilen «Sagdynlygyň we ruhubelentligiň ýyly» mynasybetli Gahryman Arkadagymyzyňýaş nesliň sagdynlygy, ruhubelentligi barada edýän taýsyz tagallalary barada, ýurdumyzda sporty ösdürmekde alnyp barylýan işler, geçirilýän halkara sport bäsleşikleri hakynda ýazylan iň gowy makalalaryň, oçerkleriň, fotoreportažlaryň, goşgulardyr hekaýalaryň bäsleşigini yglan edýär.
BÄSLEŞIGIŇ DÜZGÜNNAMASY
I.Bäsleşigiň maksady
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň halkymyza peşgeş beren Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe türkmen halkynyň geljekki ýaş neslini berk bedenli, sagdyn ruhly, ylymly, bilimli, giň dünýägaraýyşly ýaşlar edip terbiýeläp ýetişdirmekden, ýaşlaryň ýaramaz, zyýanly endiklerden daşda durmaklary üçin edilýän aladalaryň Watany özgertmekdäki täsirini, dünýä jemgyýetinde tutýan omy, abraýy barada halk köpçüliginiň arasynda giňden wagyz etmekden, dünýäniň progressiw jemgyýetini özüne çekýän «Döwlet adam üçindir!» diýen ynsanperwer, adyl syýasatyň netijelerini dabaralandyrmakdan, ýaşlary köpçülikleýin sporta çekmekden ybarat.
II.Bäsleşige gatnaşmagyň şerti
Bäsleşige Türkmenistanyň nebitgaz toplumynda zähmet çekýän işgärler gataaşýarlar we ýazan makalalaryny, oçerklerini, goşgularyny, hekaýalaryny, fotoreportažlaryny «Sagdynlyk bilen belentdir ruhum!» atly şygar bilen «Nebit-gaz» gazetiniň redaksiýasyna iberýärler. Iberilen işlerde awtorlaryň öý salgysy, işleýän ýeri, wezipesi, telefon belgisi takyk görkezilmelidir.
III.Bäsleşigi geçirmegiň tertibi
«Sagdynlyk bilen belentdir ruhum!» atly şygar bilen geçirilýän döredijilik bäsleşigi 2017-nji ýylyň dowamynda geçirilip, onuň jemi Nebitgaz senagaty we geologiýa işgärleriniň gününiň öňüsyrasynda jemlenilýär. Bäsleşige gelen çykyşlar bäsleşigiň jemi jemlenýänçä «Nebit-gaz» gazetinde «Sagdynlyk bilen belentdir ruhum!» atly şygar bilen yzygiderli çap edilýär. Çap edilip ýetişilmedik işler hem bäsleşigiň jemi jemlenende, çap edilen materiallar bilen bir hatarda hasaba alynýar.
«Nebit-gaz» gazetiniň redaksiýasynyň salgysy: Aşgabat şäheri, Arçabil şaýolunyň 56-njy jaýy, tel: (99312) 44-08-40. Faks: (99312) 44-19-13.
IV.Bäsleşige gatnaşýanlaryň işlerine baha bermek
Bäsleşige iberilip, çap edilen we çap edilip ýetişilmedik makalalara, oçerklere, fotoreportažlara, goşgulara we hekaýalara baha bermek hem-de orunlary kesgitlemek Türkmenistanyň nebitgaz toplumyndan düzülen eminler topary tarapyndan çykarylan çözgüde laýyklykda amala aşyrylýar.
Eminler toparynyň çykaran çözgüdine laýyklykda bäsleşikde oňat netije gazananlar aşakdaky tertipde sylaglanýarlar:
I.1-nji orna mynasyp bolan üç adamyň her birine gymmat bahaly sowgat, Hormat haty, gül dessesi.
II.2-nji oma mynasyp bolan üç adamyň her birine gymmat bahaly sowgat, Hormat haty, gül dessesi.
III.3-nji oma mynasyp bolan üç adamyň her birine gymmat bahaly sowgat, Hormat haty, gül dessesi.
Bäsleşikde 5 (bäş) sany höweslendiriji baýrak göz öňünde tutulyp, oňa mynasyp bolanlar 2018-nji ýylyň birinji ýarymy üçin «Nebit-gaz» gazetine muzdsuz abuna ýazylarlar.
Ýeňijileri sylaglamak bilen baglanyşykly çykdajylar Türkmenistanyň Nebitgaz senagaty toplumynyň işgärleriniň kärdeşler arkalaşygynyň Geňeşiniň hasabyna amala aşyrylýar.
“Nebit-gaz” gazeti.
10.01.2017 ý.


text:
Aşgabadyň gür ilatly ýerinde ulanmaga berlen Saglyk öýi maşgala lukmanlary hem-de beýleki hünärmenler we zerur bolan işgärler bilen üpjün edildi. Ol keseli anyklaýyş enjamlary bilen enjamlaşdyryldy. Saglyk öýi maşgala lukmançylygy, enjamlar arkaly anyklaýyş, aýallara maslahat beriş, hirurgiýa, stomatologiýa, fiziobejeriş, bejeriş-bedenterbiýe, barlaghana we gündizki hassahana bölümlerinden ybaratdyr.
“Siemens”, “Storz”, “Olimpus”, “Human”, “Sirona”, “Beka” we “Physiomed” ýaly lukmançylyk tehnikasyny öndürmek ulgamynda öňdebaryjy kompaniýalaryň ýokary tehnologiýaly abzallary we enjamlary hünärmenleriň ygtyýaryndadyr.
Bu ýere gelýänleriň gysga möhletiň içinde zerur bolan maslahatlaryň ählisini almaga we barlagdan geçmäge, soňra bolsa häzirki zamanyň derejesinde bejergi almaga mümkinçiligi bardyr. Bu çäreleriň ählisi bir saglyk öýüniň çäklerinde amala aşyrylýar.
Täze saglyk öýüniň işgärleri fito-bar hem guradylar. Onda näsaglara dermanlyk ösümliklerden taýýarlanan melhemlik çaý we dürli içgiler hödürlenilýär.


text:
Eýranyň döwlet baştutany Hasan Ruhani sebit ýurtlarynyň şol sanda Owganystanyň kynçylyklarynyň sebitleýin çäresi bardyr we hiç haçanda kesekiler we sebit aşa gudratlar arkaly çözülmez diýdi.
Şu gün prezident Hasan Ruhani Tehranda Pakistanyň daşary işler ministri Haje Muhammet Asef bilen geçiren duşuşygynda sebit ýurtlary ylaýtada Eýran bilen Pakistan sebitiň howpsuzlygy we durnuklylygy ugurda tagalla etmelidirler diýip nygtady.
Ruhani sözüniň dowamynda Eýran Yslam respublikasy terrorizme garşy göreşmek ugurda sebit ýurtlary ylaýtada Pakistan bilen hyzmatdaşlyk etmäge taýýardyr diýip yglan etdi.
Eýranyň döwlet baş tutany sözüniň dowamynda Tehran-Yslamabadyň gowy gatnaşyklaryna yşarat edip Eýran bilen Pakistan sebitiň täsi garldyryjy ýurtlaryndandyr we Tehran döwleti Yslamabat bilen ykdysady , medeni wesyýasy gatnaşyklaryny ösdürmegiň yzyndadyr diýip nygtady.
Pakistanyň daşary işler ministri Haje Muhammet Asef hem bu duşuşykda Yslamabat döwletiniň Tehran bilen köpugurly hyzmatdaşlyklaryny ösdürmäge ykjamdygyny aýdyp sebit kynçylyklarynyň çözülmegi Eýranyň gatnaşmagynda sebitleýin çäreleri talap edýär diýip nygtap geçdi.
Pakistanyň daşary işler ministri Haje Muhammet Asef şu gün Tehranda Eýranly kärdeşi Muhammet jawad zarif bilen hem duşuşyp gyzyklanma bildirýän meseleleri hakynda gürrüň etdi.


text:
«AMUL–HAZAR 2018»: ÄLEME ÝAŇ SALAN SPORT WAKASY
Gahryman Arkadagymyzyň başlangyjy bilen guralan «Amul — Hazar 2018» halkara eko-ralli-reýdi «Türkmenistan ― Beýik Ýüpek ýolunyň ýüregi» diýip şöhratlandyrylan ýylymyzyň ajaýyp sport wakasy bolup taryhyň sahypasyna ýazyldy. Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistan döwletiniň halkara giňişligindäki sport abraýyny has-da ýokarlandyrmaga gönükdirilen bu ýaryş ata Watanymyzyň sport döwleti hökmünde ykrar edilýändigini nobatdaky gezek dünýä ýaýdy.
Altyn güýzüň başynda ýurdumyzda «Amul – Hazar 2018» halkara awtorallisi geçirildi. Oňa dünýäniň 20-den gowrak ýurdundan 80-den gowrak topar gatnaşdy. Türkmenistandan dürli toparlarda ekipažlaryň 15-si çykyş etdi.
10-njy sentýabrda hormatly Prezidentimiziň gatnaşmagynda Lebap welaýatynyň Türkmenabat şäherinde baýramçylyk şowhuny — ýaryşa gatnaşjak ulaglaryň dabaraly ýörişi guraldy. 11-nji sentýabrda Gadymy Amuldan halkara awtoýaryşyna badalga berildi. Şol gün türgenler ýaryşyň birinji tapgyryny (247 km) geçip, «Mary düşelgesine» geldiler. 12-nji sentýabrda ralli-reýdiň baş gahrymanlary ýaryşyň ikinji tapgyryny (228 km) geçip, Ahal welaýatynyň çäginde ýerleşýän «Garagum ýalkymy» düşelgesinde düşlediler. 13-nji sentýabrda awtosportuň ýyldyzlary ýaryşyň üçünji tapgyryny (236 km) geçip, Garagumuň merkezindäki «Altyn asyr» Türkmen köli» düşelgesine bardylar. 14-nji sentýabrda ýaryşyň dördünji tapgyry boýunça güýç synanşyldy, şol gün awtosport gahrymanlary 244 kilometre barabar ýol geçip, iň soňky «Sport Meýdançasy» diýip atlandyrylan düşelgä geldiler. 15-nji sentýabrda ýaryşa gatnaşyjylar eko-ralli-reýdiň bäşinji tapgyry (203 km) boýunça ýaryşyp, «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda pellehanadan geçdiler. Balkan welaýatynyň baş baýdak sütüni oturdylan meýdanda ralliniň ýeňijilerine baýraklary gowşurmak dabarasy geçirildi. Şol gün agşamara bolsa deňziň kenarynda bu halkara awtoýaryşynyň üstünlikli jemlenmegi mynasybetli guralan baýramçylyk şowhunynda «Amul — Hazar 2018» halkara awtorallisiniň ýörite baýraklarynyň gowşurylyş dabarasy boldy. Hormatly Prezidentimiz hem-de «Africa Eco Race» ralli ýaryşynyň ýolbaşçysy Žan-Lui Şlesser bilelikde ýaryşyň ýeňijilerine ýörite baýraklary we «Amul — Hazar 2018» ýadygärlik teňňeleriň toplumyny hem-de sowgatlyk türkmen milli lybaslaryny — içmekleri we silkme telpekleri gowşurdylar.
Şeýlelikde, altyn baýragyň eýeleri: özleriniň «MINI» awtoulagynda ýoly hemmelerden tiz geçen ispanlar Hoan Roma we Aleks Haro, Belarusuň «MAZ» topary — sürüjisi Sergeý Wýazowiç, şturmany Pawel Garanin hem-de mehanigi Andreý Žigulin, Gazagystandan «NISSAN» awtoulagynyň topary Kirill Çernenkow we Alekseý Mun, fransuz toparlary Týerri Pitawi we Jillis Kolombe, Iwan-Pýerre we Weronika Dard dagy boldular.
Kümüş baýraklara: Çehiýadan Miroslaw Zapletal we Marek Sikora, Russiýadan «KAMAZ» ýük ulagynyň sürüjileri Aýrat Mardeýew, Dmitriý Swistunow we Ahmet Gilýautdinow, fransuz topary Herwe Dirs we Alan Brýus, gazagystanlylar Marat we Nursultan Abikaýewler, britaniýaly sürüji Garri Hant öz şturmany Wouter Rozegaar bilen mynasyp boldular.
Hormat münberiniň üçünji basgançagyna, ozal agzalyp geçilişi ýaly, türkmen toparlarynyň ikisi: sürüji Hojaguly Annamämmedow — Türkmenistanyň Prezidentiniň Diwanynyň awtoulag kärhanasynyň sürüjisi, Türkmenistanyň Içeri işler ministrliginiň Sport-ulag merkeziniň türgeni hem-de şturman Gaýgysyz Akmyradow — Türkmenistanyň Goranmak ministrliginiň awtoulag müdirliginiň serkerdesi, şeýle hem sürüji Guwanç Hommadow, Türkmenistanyň IIM-niň Sport-ulag merkeziniň türgeni hem-de şturman Rejepnyýaz Annaberdiýew çykdylar.
Bürünç baýrak eýeleriniň arasynda şeýle hem «KAMAZ-masteriň» wekilleri Dmitriý Sotnikow, Ruslan Ahmadeýew, Ilgiz Ahmetzýanow, fransuzlar Žan-Klod Rufýe we Jerom Bos, gollandlar Gert Žan wan der Walk hem-de Branko da Lange bar.
Beýik Ýüpek ýolunyň ýüreginde geçen awtoýaryş arkaly bütin dünýä ýurtlaryna, halklaryna biziň ýurdumyzy dürli künjeginden synlamaga, ýurdumyzyň tebigy aýratynlyklaryny, ekologiýasyny, taryhy we arheologiýa ýadygärliklerini, saglyga we syýahatçylyga iň oňaýly ýerlerini, halkymyzyň baý mirasyny, medeniýetini, myhmansöýerlik däplerini, Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistan döwletimiziň düýpli durmuş-ykdysady özgertmeleri başdan geçirendigini, ylmy-tehniki ösüşleriniň netijelerini, ýurdumyzyň sebitleriniň senagat taýdan näderejede ösendigini görmäge, bular barada has içgin öwrenmäge, bilmäge, tanyşmaga mümkinçilik döretdi. Bu ýaryş elektromobilleriň biziň ýurdumyzyň şertlerinde, özlerini alyp barşyny synlamak üçin hem özboluşly ylmy-tehnologik barlag bolmak bilen birlikde, milli Liderimiziň Garagumy ÝUNESKO-nyň Bütindünýä mirasynyň sanawyna girizmek hakyndaky öňe süren başlangyçlary bilen baglylykda hem möhüm ähmiýetldir.


text:
Bu maşyna näme diýersiňiz? Maşynyň özüne? Nomerna? Sypatyna? Eýesine? Tekerlerine aýtjak goýjak zadyňyz barmy? Aýdyber mikrafon seň eliňde...
Muňa näme diýersiňiz?
-
shahyr
11 years ago
- maşyn bezemegem oglanlarda bir keýpow. Munyň eýesi kiçiräk ýerde ýaşaýan bolsa adyny tutýan däldirler. Biziň Köneürgençde oglanlar şeýle diýýäler. \'Gurban geldi. haýsy gurban, 07-07mi?. Howa\'. Maşynynyň nomerini ID edip ulanýalar :). Esasanam jiguli sürýänler şeýle bezäp sürýäler. İşsizliklaý bezäp ýörmek :-)
-
MuhaciR
11 years ago
- yok men pikirimçe gowy zat. Pimp my ride diyen programma da bar
-
agajanh
11 years ago
- Hakyky maşyn how bu. Montaž däl!
Bu maşyn bir klipda-da bar, o programmaň wideo montaž etmägä güýji ýetmese gerek.
-
MuhaciR
11 years ago
- agajan düşünmedin programa maşyn bezegleri barada :)
-
shahyr
11 years ago
- Hahahaha. Her öýde žiguliniň durýan ýeriniň töwereginde gaz şlanga ýatandyraý :) . 90% şeýlelaý
-
agajanh
11 years ago
...töwereginde gaz şlanga...
suw şlangadämäý? Maşyn suwdan çykan ýaly bolup dur :)
-
Shazada
11 years ago
- dash edipdir.. mana mashyn diyseler bolya..
-
diwana
11 years ago
- mashyn erbet dal. renkem gowy,nomerem. yone chyralaryndaky gara gapak bolmaly. aynasynyn garalygy bolsa artykmajrak bolupdyr. tekerleri gowy yaly gorunyar, diskasy bolsa yylpyl dayza yaljak :)
jaya seretsek,eger oz oyleri bolsa onda gurplyja mashgala menzeyar.
oglanyn hasiyetleri barada bolsa shulary aydyp biljek:
- oz-a gaty yash oglan bolmaly. in kop 20 yashynda.
- prawany tanysh usti bilen ya-da pul berip alan bolmaly.
- mashynynda hokman \"pioneer\" ya-da bashga guycli player bardyr.
- hergun azyndan bir gezek yuwyandyr.
- azyndan 5 wagtyna-da ol marlyk bilen supuryandir.
- obada bolsa kocelerde, esasanam gyzlaryn koprak bolan yerlerinden kop gecyandir eylak beylak.
- \"zarubejny\" sazlardan ya-da yewropadan \"import\" edilen bagshylardan gataldyp aytdyryandyr kocelerde. dashyna bolsa dine \"dunk ts, dunk ts\" sesi eshidilyandir koplenc.
- oglan ulymsyjadyr.
- durmushyn keyp cekmek, gyz kowalamak; umuman yenil gopmakdan ybaratdygyny pikir edyandir.
yumorlap aydandyryn-ey, eger oz mashynynz bolsa gowun edaymegin. ;)
-
cendrillon
10 years ago
- birhili mashynyn onki tekerleri yzkysyndan has ulurak dalmay ya govnumemi? jiguli mashyna djip-in tekerini goyan yaly;
onki aynasynyn garaldylmagy artykmach,surmegi kynlashdyrya;
yalpyldap dur,ishsiz yash oglandyr bar vagtyny mashynyny yalap gechiryan:) mashynyny gyzlar bilen tanyshmak uchin ulanyandyr :)
dashyna bolsa dine \"dunk ts, dunk ts\" sesi eshidilyandir koplenc.,
menem diyjekdim shuny:)
prawany tanysh usti bilen ya-da pul berip alan bolmaly.
ine muny nirden bildin mashyna seredip,diwana? :)
-
sbomm
10 years ago
- ey samsyklar başga iş galmady öytyan size
-
sbomm
10 years ago
- çimo baran iki sany çüyruk masyny internede berip masgara bolanyna degenok ey göleeeeeeee
-
agajanh
10 years ago
- sbomm kime diýýäň ? Şol maşynyň eýesinemi ?
-
agajanh
10 years ago
- sbomm kime diýýäň ? Şol maşynyň eýesinemi ?
-
jink
10 years ago
- sbomm,sana ha bir zat diyerdim welin... bolyada...
-
agajanh
10 years ago
- menem şony diýmän saklandymda.
Ilki bir soraýyn diýdim kime diýýänini...
Hany göreli kime diýdikä :)
-
diwana
10 years ago
- degmang, sbomm gaty akylly adama menzeyar, agzyny acyp gozuni(aklyny) yumushyndan bildiryar.
-
diwana
10 years ago
prawany tanysh usti bilen ya-da pul berip alan bolmaly.
ine muny nirden bildin mashyna seredip,diwana?
munymy? ay kontekste gora diyip goyberdim. olar yaly oglanlaryn kopusi okaman, satyn alagan bolyar diyip pikir etdim.
-
ata
10 years ago
- iyilyan zatmay ol :)
kan dushunemog-a mashyn diyseler, dishlaymesin diyip yanyna baramok :)
tigir gowy welin, kamahal \"ite gowher dakypdyrlar, item, gowherem aglapdyr!\" bolyar, barde welin beyle yagday yok!
-
korpe
10 years ago
- sbomm kellane tayak degdimi ya çagalygyndan bari kellande problema barmy...
Taze öydyan sen, dowam et wasyok. İçini sowat.
MAşyna prosta öçürya, men maşynyma çalaja menzeyar (hyyalymdaky maşyna)
-
Feya
10 years ago
- men hem 7-njileri gowy goryan. gowja edip bezelipdir, manlayyma degireyin mana-da Huday yetirsin!!! :)
-
korpe
10 years ago
- ay bizem kiçi wagtymyz kän zady manlayymyza degirdik welin peydasy bolmady...
Ay name feya sana ALLA yetirsin 7-nji
-
Feya
10 years ago
- hökman 7-nji däl, bmw-jyk bolsa has gowusy :) ay garaz maşyn bolsa bolyar :) sagja bol körpäşka, agzyndan huday eşitsin!
-
korpe
10 years ago
- başga name isleyan, bmw yanyna birem Mercedes bereyali :))))
Amin, agzymdan allajanym eşitsin.
-
Feya
10 years ago
- ay yok,biri kanem bolyar :) ikisi bolsa göz köp bolardymy näme :)
-
mylayym
10 years ago
- wi ol mashyn on surada dushurilen bolaymasa indi onun yaly nomerleri dine kamazlar dakyar
-
.x_xXx_x.
10 years ago
- mylayym
tüweleme senem degişme dykyp galyan ara...
hehehehe :D:D
sana men telpek goydum... (.x_xxx_x.)
-
Feya
10 years ago
- howwa dogry aydyar mylayym. arada menem eshitdim gowy nomerli mashynlaryn nomerlerini ellerinden alyp yorler diyip. hem-de kop uly mashynlarda sho hili gowy nomerleri kop gordum.
-
kakabay
10 years ago
- diskalaryny täze goydyňmy.Näçe aldyň,bahasyny aýdsana.maşynyň ýylynam ýaz.OVADAN MAŞYN.
-
agajanh
10 years ago
- kakabaýjan maşyn meňki däl, gämili bir oglanyňky. Şonuň üçin maşyn hakynda az zat bilýän...
-
Achilles
10 years ago
- feya, sen bmw islesen us\'e git. o tayda gyzlara toy teklip edende oglanlar bmw alyp beryan ekeni. be my wife manysynda..:)) belki sana-da nesip eder :)
-
Feya
10 years ago
- Huday saklasyn! bir mashyn uchin oz yurdumdan chykyp gidip, sonam bashga bir yurtda natanysh adamlar bilen yashamaklykdan Allan ozi gorasyn!!! Hudayjan nesip etjek bolsa shu yerde hem alyp bolyar!
eger meni chaga goryan bolsan, akyllyrak maslahat beraymeli ekenin!!!
-
chopan
9 years ago
- beh.
-
hakykat1
9 years ago
- 7 owadan mashyn hasaplanyar.
-
Nechka94
8 years ago
- Waaa suna masyn diyanizmi mundana crashyn esek arabasam owadan.
-
Bravo
8 years ago
- Hahahahahahahaha
-
Crash
8 years ago
- hahahaha dost yykyanay


text:
ABŞ-nyň prezidenti Donald Trampyň we Orsýetiň prezidenti Wladimir Putiniň 28-nji ýanwarda telefon arkaly gepleşmegine garaşylýar diýip, TASS agentligi Kremliň metbugat-wekili Dmitriý Peskowy sitirleýär.
Tramp 20-nji ýanwarda prezident wezipesine geçeli bäri bu ilkinji telefon gepleşigidir.
Peskow Putiniň we Trampyň ilkinji duşuşygynyň haçan boljagy barada “hiç hili informasiýanyň” ýokdugyny aýdypdy. Peskow prezidentleriň ilkinji gepleşigi barada Orsýetiň daşary işler ministrliginiň şu hepdäniň başynda Waşington bilen habarlaşandygyny aýtdy.
Tramp Orsýet bilen gatnaşyklary gowulandyrmaga umyt baglapdy.
Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow ABŞ-nyň we Orsýetiň bähbitleriniň “gabat gelýändigi aýan” diýdi we Moskwanyň Trampyň administrasiýasynyň takyk tekliplerine garamaga taýýardygyny aýtdy.


text:
Babbit
Babbit —esasy galaýy ýa-da gurşun bolan antifriksion splaw. Babbit podşipnikleriň wkladyşlaryny guýmak üçin ulanylýar. Babbitleriň käbirleri surmadan, misden, nikelden, myşýakdan, kadmiden, tellurdan, kalsiden, natriden, magniden we ş. m-lerden ybarat bolýar. Babbiti 1839-nji ýylda I. Babbit (ABŞ) oýlap tapýar. Babbitiň ýokary antifriksion häsiýete eýe bolmagynyň sebäbi onuň gurluşynyň aýratynlygy bilen düşündirilýär, ýagny splawyň ýumşak çeýe esasynda gaty bölejikleri bolýar. Babbit aşak temperaturada (300—440 °C) ereýänligi we gowy işleýänligi bilen tapawutlanýar. Galaýy esasly babbit has berk podşipnikleri ýasamakda ulanylýar. Galaýyly babbit gurşunly babbite görä korroziýa çydamlylygy, durnuklylygy, ýylylyk geçirijiligi hem-de sürtülme koeffisientiniň azlygy bilen tapawutlanýar. Gurşunly babbit galaýyly babbite garanda podşipnigiň ýokary temperaturasynda hem işläp bilýär. Gurşunly babbit awtomobilleriň, traktorlaryň we ş. m-leriň podşipniklerini guýmak üçin ulanylýar. Gurşunly-kalsili babbit demirýol trapsportynyň podşipniklerini guýmakda ulanylýar.


text:
Aşgabat, 2017-nji ýylyň 29-njy noýabry – Düýn ABŞ-nyň Türkmenistandaky işleri wagtlaýyn ynanylan wekili Keými Witmer Türkmenistanyň Milli konserwatoriýasy bilen bilelikde ýerine ýetirilen we türkmen milli saz ýazgylaryny gorap saklamaga hem-de sanly ýazga geçirmäge gönükdirilen taslamanyň ýapylyş dabarasyna gatnaşdy. 2012-nji ýylda ABŞ-nyň Türkmenistandaky ilçihanasy Milli konserwatoriýasyna bu ýitip barýan sazlary geljek nesiller we saz mekdepleri bilen beýleki okuw jaýlarynda ullanmak üçin saklamaga gönükdirilen tagallasyna ýardam etmek niýeti bilen maliýe goldaw berdi.
ABŞ-nyň Türkmenistandaky ilçihanasy medeni we taryhy mirasy gorap saklamaklyga gönükdirilen 25 sany taslamanyň üstünde Türkmenistanyň hökümeti we beýleki hyzmatdaşlar bilen bilelikde eden hyzmatdaşlygyna buýsanýar. ABŞ-nyň “Ilçileriň medeni mirasy gorap saklamak boýunça gaznasy” atly maksatnamasynyň üsti bilen ABŞ-nyň Türkmenistandaky ilçihanasy maddy we maddy bolmadyk medeni miras parçalaryny, şol sanda halk aýdymlaryny , Gadymy Yüpek ýolunda bolan ýadygärlikleri, gadymy hünär işlerini we halylary, we Türkmen golýazmalaryny gorap saklamaga ýardam berdi. Bu taslamalar ABŞ-nyň Türkmenistandaky ilçihanasynyň Türkmen medeniýetine bolan sarpasyny görkezip, iki ýurduň arasynda bar bolan hyzmatdaşlyk mümkinçiliklerini nygtaýar.
Türkmenistandaky işleri wagtlaýyn ynanylan wekili Keými Witmeriňhem dabarada belleýşi ýaly: “Biz geçmişden sapak alman geljegi meýilleşdirmegiň mümkin däldigine düşünýäris,”we “taryhy yadygärlikleri dikeltmäge we gorap saklamaga gönükdirilen taslamalar, iki ýurdyň, ýagny Türkmenistan we ABŞ-nyň, arasyndaky hyzmatdaşlyk esasynda ýetip boljak sepgitleriň aýdyň mysaly bolup durýar.”
Ferromagnit lentasynyň we plastinkanyň ýagdaýynyň erbetleşmegi sebäpli bu aýdym-saz toplumynyň gyssagly ýagdaýda dikeldilmegi zerurdy. Şu tagallalaryň netijesinde Türkmenistanda ýeketäk bolan şu aýdym-saz toplumy mundan beýläk hem öwrenmek we ýaýratmak üçin dikeldildi we sanly ýazga geçirildi. Aýdym-saz toplumy Mustak Aýmedow, Patyşaguly Girmanow, Ödeniýaz Nobatow we Gurt Ýakubow ýaly meşhur halk aýdymçylarynyň ýazgylaryny öz içine alýar.
Özara bähbitli hyzmatdaşlygyň esasynda ABŞ-nyň Türkmenistandaky ilçihanasy we Milli konserwatoriýa dekabr aýynyň 23-e ABŞ-nyň aýdym-saz ussatlarynyň we Milli konserwatoriýasynyň sazandalarynyň gatnaşmagynda baýramçylyk konsertiniň geçiriljekdgini şatlyk bilen habar berýär. Çäre Magtymguly adyndaky milli sazly drama teatrynda bolup geçer.
Doly maglumat üçin ABŞ-nyň Türkmenistandaky ilçihanasynyň Maglumat we medeniýet bölümine 47-35-06 (goşmaça 1) telefon ýa-da irc-ashgabat@state.gov elektron salgysy boýunça ýüz tutmagyňyzy haýyş edýäris.


text:
Mineral suwy
Aşgabat şäherindäki “Berzeňňi” mineral bejeriş suwy kärhanasy, ýurdumyzyň ak mermerli paýtagtynyň 7,5 kilometr günortasynda, Merkezi Köpetdagy etekläp oturan Berzeňňidäki çeşmedir.
Önümler
Önüm barada
Aşgabat şäherindäki “Berzeňňi” mineral bejeriş suwy kärhanasy, ýurdumyzyň ak mermerli paýtagtynyň 7,5 kilometr günortasynda, Merkezi Köpetdagy etekläp oturan Berzeňňidäki çeşmedir. Bu çeşmäniň 1 250 metr çuňlukdan özi akyp çykyan 1-nji guýusynyň düzüminde köpsanly peydaly minerallary saklaýan suwy bardyr. Onuň umumy minerallaşmasy M-3,2 g/dm3 gyzgynlyk derejesi 36°C, pH=7,2. Guýynyň suw çykaryjylygy sekuntda 5 litre barabardyr.
"Berzeňňi" mineral suwunyň düzümi şulardan ybarat: azot – umumy gazyň 92%, kükürtli wodorod gazy – 3,3-3,9 mg/dm3, sulfatlar, kalsiý, magniý – degişlilikde 83,57,28 ekw.%, az mukdarda mikrogoşundylar – ýod 0,2 mg/dm5, brom 1,1 mg/dm3, sink 10-15 mg/dms, marganes 0,005 mg/dm3. Gidrogeohimiki nukdaý nazardan bu mineral suw bejeriji-naharhana suwlar toparyna degişlidir.
“Berzeňňi-saglyk” mineral suwuny şu kesellerde ulanmak maslahat berilýär.
- Iýmit siňdiriş agzalarynyň keselleri:
- Dowamly gastritiň beterleşmedik döwründe;
- Reflýuks-ezofagit mator we ewakuasiýa funksiýalarynyň bozulmagynda;
- Ýokanç däl gelip çykyşly dowamly kolitlerde we enterokolitlerde;
- Içegäniň disfunksiýasynyň beterleşmedik ýagdaýynda.
- Inçe we ýogyn içegäniň dowamly sowyklama kesellerinde (öte geçmedik ýagdaýynda);
- Bagryň we öthalta ýollarynyň dürli-dürli dowamly kesellerinde;
- Öthalata daş ýygnanyp, agyrynyň ýygy-ýygyndan tutmaýan (gaýtalanmaýan) ýagdaýynda;
- Diskineziýalar, öthalta ýollarynyň we öthaltanyň diskineziýalarynda.
“Berzeňňi-Saglyk” mineral suwyny içmegiň düzgünleri:
- aşgazan şiresiniň turşylygynyň bölünip çykyşy ýokary bolan ýagdaýynda mineral suwy nahardan 1-1,5 sagat öň içmeli;
- aşgazan şiresiniň turşylygynyň bölünip çykyşy kadaly bolan ýagdaýynda mineral suwy nahardan 30-40 minut öň içmeli;
- aşgazan şiresiniň turşylygynyň bölünip çykyşy pes bolan ýagdaýynda mineral suwy nahardan 15-20 minut öň içmeli.
- Mineral suwy içmekligiň dowamlylygy 4-6 hepde. Mineral suwy ýylyň dowamynda 2-3 tapgyrdan köp içmeklik maslahat berilmeýär.


text:
Jaqsy áıel qaıdan tabamyn?
Allanyń osy dúnıedegi nyǵmetteriniń eń qaıyrlysy – jaqsy jar. Muny Paıǵambardyń (s.ǵ.s.) tómendegi hadıs-shárıfteri aıǵaqtaıdy. «Múminniń Allaǵa taqýalyq qylýynan keıingi eń úlken tapqan paıdasy – izgi jubaıy. Eger eri oǵan buıyrsa – moıynsunady, qarasa – qýantady, ol úshin ant etse – antyn oryndaıdy, eger eri syrtta bolsa, óziniń jany (ar-ojdanyn) men onyń malyn saqtaıdy»[1]. «Dúnıe – qyzyqtaý, ondaǵy qyzyqtardyń eń qaıyrlysy – izgi áıel»[2].
Paıǵambarymyz (s.ǵ.s.) bylaı deıdi: «Bir áıelge tórt nársesi úshin úılenedi: mal-dúnıesi, tektiligi, ádemiligi jáne ımandylyǵy úshin. Dini barǵa qol jetkiz, qolyń topyraq bolǵyr»[3]. Ál-Láısıdiń Ábý Saǵıd ál-Hýdrıden jetkizgen rıýaıatynda Paıǵambar (s.ǵ.s.): «Qı-kóńniń kógalynan saq bolyńdar!», – dep eskertken. Bir adam: «Qı-kóńniń kógaly degen nemene?» – dep suraıdy. Sonda Paıǵambar (s.ǵ.s.): «Ol – nashar ortada ósken ádemi áıel», – dep jaýap beredi. Paıǵambarymyz (s.ǵ.s.) basqa bir hadısinde bylaı degen: «Áıelderge tek ádemiligine qarap úılenbeńder. Ádemiligi tárbıesizdikke aparyp soǵýy múmkin. Tek baılyqtaryna qarap ta úılenbeńder. Óıtkeni, baılyǵy shekten shyǵýyna sebep bolýy yqtımal. Áıelderge ımandylyǵyna qarap úılenińder. Óıtkeni kıimi eski bolsa da ımandy kúń artyq»[4]. Joǵarydaǵy hadısterdegi oıdy túıindep, qoryta aıtqanda, úılenetin qyzdyń tómendegi sıpattaryna erekshe mán bermek kerek.
1. Dindarlyǵy men ımandylyǵy. Mundaǵy din degenimiz, árıne, Islam dini. Óıtkeni, Alla Taǵalanyń aldyndaǵy haqıqı shynaıy din bireý, ol – Islam dini. Al, qalǵan dinsymaqtar men nanym-senimder Allanyń dinine jatpaıdy. Quran Kárimde Haq Taǵala bylaı deıdi: «Shyndyǵynda Allanyń aldyndaǵy din – Islam!»[5]; «Eger olar musylman bolsa, týra jol tapqan bolar edi»[6]; «Kim Islamnan basqa din izdese, onysy eshqashan da qabyl bolmaıdy ári ol aqyrette opyq jeýshilerden bolady»[7].
Dindi bilý, ımanyna beriktik, dindarlyq – Qudaı Taǵalanyń pendelerinen eń jaqsy kóretin sıpattary. Osyndaı sıpattar arqyly ǵana árbir pende eki dúnıeniń ıgiligine ıe bola alady. Dinin bilip, Jaratýshysyn tanyp, Onymen namazy, zikiri arqyly baılanysyn nyǵaıtqan jan men dinnen beıhabar, kúndelikti kúıbeń tirlikten artylmaı ketken, Jaratýshysyn az eske alatyn jan áste teń bolmaıdy. «Álde túni boıy (namazda) sájdede jatyp, tik turyp, aqyretten saqtanyp, Rabbysynyń rahymynan úmit etetin jan senbeıtin janmen teń be? (Sen olarǵa) «Biletinder men bilmeıtinder teń be?!», – dep aıt. Shyndyǵynda, aqyly barlar úgit alady»[8]. Allanyń elshisi (s.ǵ.s.) bylaı degen: «Rabbysyn eske alyp júretin men eske alyp júrmeıtinniń mysaly – tiri men óliniń mysalyndaı»[9]. Sondyqtan da, dindar men dinine selqos qaraıtyn jandar teń bolmaıdy. Úılenýdegi, jar tańdaýdaǵy alǵashqy sharttardyń biri osyndaı. Alla Taǵala Quran Kárimde bylaı buıyrǵan: «Múshrik áıelderge qashan olar ıman keltirmeıinshe úılenbeńder. Tipti, ol senderge unasa da, rasynda, múshrik áıelden ıman keltirgen kúń artyq. Múshrik erlerdi de qashan olar ıman keltirmeıinshe (ıman keltirgen áıelderge) úılendirmeńder. Tipti, ol senderge unasa da, rasynda, múshrik erden ıman keltirgen qul artyq. Olar (múshrikter) tozaqqa shaqyrady, al Alla Óz ruqsatymen jánnatqa, keshirimge shaqyrady. Ol Óziniń belgilerin, bálkim, úgit alar dep adamdarǵa baıan etedi»[10].
2. Páktigi. Bul jaıynda Paıǵambarymyz (s.ǵ.s.): «Úılenerde pák qyzdardy tańdańdar. Óıtkeni, olardyń sóılegen sózderi jaǵymdy, erin qýantady ári azǵa qanaǵat etedi»[11], – degen. Iaǵnı, sharıǵat qyzdyń páktigine qatty mán beredi. Aısha anamyz (r.a.) óziniń Paıǵambardyń (s.ǵ.s.) basqa jubaılarynan artyqtyǵyn mysal etip, Paıǵambarǵa (s.ǵ.s.) : «Ýa, Rasýlalla! Eger jelingen aǵash pen jelinbegen aǵashy bar ańǵarǵa tússeńiz, túıeńizdi qaısysyna jaıar edińiz?», – dep suraıdy. Paıǵambar (s.ǵ.s.): «Esh jelinbegenine», – deıdi. Sonda Aısha anamyz (s.ǵ.s.): «Mine, sol – menmin», – deıdi. Allanyń elshisi (s.ǵ.s.) sahabasy Jábir úılengende nege qyz almaǵanyn suraǵan.
3. Kóp qursaq kóteretin jubaıdyń artyqshylyǵy. Ánes ıbn Málikten (r.a.) jetkizilgen rıýaıatta Allanyń elshisi (s.ǵ.s.) bylaı degen: «Súıkimdi ári kóp bala týatyn áıelge úılenińder! Qııamet kúni paıǵambarlarǵa senderdiń sandaryńnyń kóptigimen maq-tanaıyn»[12].
4. Tárbıeli, ónegeli otbasynan shyǵýy. «Sheshege qarap qyzyn al» degendeı, qyzdyń tárbıesi otbasyna baılanysty. Sol sebepti qyzdyń minez-qulqyn bilý úshin onyń otbasyna qaraǵan durys.
5. Basqa jurttan alý. Jardy týys, jaqyn emes, alystan, basqa elden, rýdan tańdaý qajet. Bul balanyń densaýlyǵynyń myqty ári symbatty bolyp týýyna sebep bolady. Paıǵambar (s.ǵ.s.) óziniń hadısterinde jaqyndar men týystyq baılanysy barlardyń qosylýlarynan saqtandyrǵan. Óıtkeni, týystyq baılanystary bar jubaılardan týylǵan bala áljýaz, densaýlyǵy nashar bolady. Paıǵambar (s.ǵ.s.) bylaı deıdi: «Týystardy nekelestirmeńder, shyndyǵynda (olardan týylǵan) bala álsiz, qabileti nashar bolyp týylady»; «Alystan alyńdar, (urpaqtaryńdy) álsiretpeńder».
[1] Ibn Mája.
[2] Mýslım.
[3] Buharı.
[4] Ábý Dáýid.
[5] Álı Imran, 19.
[6] Álı Imran, 20.
[7] Álı Imran, 85.
[8] Zúmár, 9.
[9] Buharı men Mýslım
[10] Baqara, 221.
[11] Ibn Mája.
[12] Ahmed.
QMDB Sharıǵat jáne pátýa bólimi


text:
01.08.2018
2018-nji ýylyň 1-nji awgustynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Gazagystan Respublikasynyň Türkmenistanda täze işe başlan Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi Žandos Asanowy kabul etdi. Ilçi döwlet Baştutanymyza ynanç hatyny gowşurdy.
Diplomat wagt tapyp kabul edendigi üçin hoşallyk bildirip, milli Liderimize Gazagystan Respublikasynyň Prezidenti Nursultan Nazarbaýewiň mähirli salamyny we türkmen halkyna iberen iň gowy arzuwlaryny ýetirdi. Ilçiniň belleýşi ýaly, Türkmenistanda öz ýurduna wekilçilik etmek onuň üçin uly hormatdyr. Gazagystan bilen biziň ýurdumyzy ozaldan gelýän dostluk we netijeli hyzmatdaşlyk gatnaşyklary baglanyşdyrýar we häzirki döwürde täze mazmun bilen baýlaşdyrylýar.
Döwlet Baştutanymyz Prezident Nursultan Nazarbaýewe hoşniýetli arzuwlaryny aýdyp, diplomaty jogapkärli wezipä bellenilmegi bilen gutlady hem-de dostluk we birek-birege ynanyşmak häsiýetine eýe bolan türkmen-gazak gatnaşyklaryny mundan beýläk-de pugtalandyrmakda uly üstünlik arzuw etdi. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň belleýşi ýaly, goňşy ýurtlar, şol sanda Gazagystan bilen özara gatnaşyklary ösdürmek Bitarap Türkmenistanyň daşary syýasat strategiýasynyň möhüm ugry bolup durýar.
Duşuşygyň dowamynda milli Liderimiz hem-de ilçi ikitaraplaýyn we köptaraplaýyn esasda, abraýly sebitara hem-de halkara guramalaryň çäklerinde üstünlikli ösdürilýän döwletara gatnaşyklaryň ýokary derejä eýedigini bellediler. Şunda, Türkmenistanyň we Gazagystanyň birek-birek üçin möhüm hyzmatdaş bolup durýandygy nygtaldy. Geçen ýylyň aprel aýynda Astanada gol çekilen degişli şertnama we umuman, hyzmatdaşlygyň ägirt uly kadalaşdyryjy-hukuk binýadyna eýe bolmagy munuň aýdyň güwäsidir.
Şunuň bilen baglylykda, söwda-ykdysady, ulag-aragatnaşyk, energetika pudaklarynda, başga-da birnäçe geljegi uly ugurlarda netijeli gatnaşyklary ösdürmek üçin ägirt uly mümkinçilikleriň bardygy bellenildi. Bu babatda ikitaraplaýyn bolşy ýaly, diňe bir sebit möçberinde däl, eýsem, tutuş Ýewraziýa giňişliginde umumy abadançylygyň bähbidine laýyk gelýän bilelikde amala aşyrylan iri düzümleýin taslamalary mysal getirmek bolar.
Ekologiýa ulgamy hyzmatdaşlygyň häzirki döwür üçin esasy ugurlaryň biri bolup durýar. Türkmenistan we Gazagystan bu ugurda, hususan-da, ýurdumyzyň häzirki döwürde başlyklyk edýän Araly halas etmegiň Halkara gaznasynyň çäklerindäki hyzmatdaşlygy işjeňleşdirýär. Şeýle hem Hazar deňziniň meselelerini çözmek boýunça tagallalaryň utgaşdyrylmagyna ähmiýet berilýär.
Bellenilişi ýaly, netijeli ynsanperwer gatnaşyklar ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň möhüm ugry bolup durýar. Türkmen we gazak halklarynyň taryhy taýdan kemala gelen umumy medeni hem-de ruhy gymmatlyklaryna esaslanyp, bu ugurdaky gatnaşyklar ýyl-ýyldan täze tejribe we mazmun bilen baýlaşdyrylýar.
Duşuşygyň ahyrynda Gazagystan Respublikasynyň Türkmenistandaky Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi Žandos Asanow deňhukukly, birek-birege hormat goýmak we işjeň esasda ýola goýulýan döwletara gatnaşyklaryň sazlaşykly ösdürilmegine hemmetaraplaýyn ýardam beriljekdigine ynandyrdy.
Türkmenistanyň Döwlet habarlar agentligi


text:
Aşgabat şäheriniň güni mynasybetli 24-25-nji maýda däbe öwrülen “Ak şäherim Aşgabat” atly XVII köpugurly halkara sergisi geçirildi. Halkara gözden geçiriliş çäresi dünýäniň esasy syýasy, söwda, ykdysady, aň-bilim hem-de medeni paýtagtlarynyň birine öwrülen Aşgabadyň ösüşlerine bagyşlandy. Bu çäre Aşgabat şäheriniň häkimligi hem-de ýurdumyzyň Söwda-senagat edarasy tarapyndan guraldy. Serginiň çäklerinde gurluşykdan başlap, elektrik energiýasyna, gaýtadan işleýän we ýerli senagata, bezege hem-de şäher durmuşyny abadanlaşdyrmaga çenli özara peýdaly hyzmatdaşlyk üçin gyzyklanma döredýän zatlaryň giň gerimi hödürlendi.
Forumyň işine ýurdumyzyň hem-de daşary ýurt kompaniýalarynyň, Türkmenistanyň ministrlikleriniň we pudak edaralarynyň kärhanalarynyň, şeýle hem Beýik Britaniýadan, Fransiýadan, Germaniýadan, Gazagystandan, Koreýadan, Russiýadan we beýlekilerden iş toparlarynyň 80-den gowragynyň wekilleri gatnaşdylar. Ýurdumyzda yzygiderli geçirilýän halkara forumlaryň türkmen bazaryna gelip gowuşýan önümleriň we hyzmatlaryň görnüşlerini hem-de hilini ýokarlandyrmagyň möhüm guralydygyny bellemelidiris.
Serginiň açylyş dabarasynda hormatly Prezidentimiziň sergä gatnaşyjylara iberen Gutlagy okaldy. Milli Liderimiziň nygtaýşy ýaly, bu köp ugurly sergi şol ugurdaky hyzmatdaşlyga gyzyklanma bildirýän taraplar üçin ýol görkeziji bolar, şeýle hem gözel paýtagtymyzyň mundan beýläk-de ösdürilmegine, öňdebaryjy tejribeleriň giňden öwrenilmegine uly ýardam eder.
Sergide ýokary tehnologiýaly enjamlar, gurallar, döwrebap gurluşyk we timarlaýyş serişdeleri, kompýuter hem-de aragatnaşyk mümkinçilikleri, azyk senagaty, ekologiýa meselelerini çözmekde, sporty we syýahatçylygy ösdürmekde, ylmy, işgärler, medeni kuwwaty artdyrmakda gazanylan üstünlikler hödürlendi.
Sergi meýdançasynda ýaýbaňlandyrylan uly bolmadyk seýilgäh bu ýere gelýänleriň ünsüni özüne çekdi. Onuň gurluşygynda şähere amatly ýaşaýyş ýagdaýyny saklamaga hem-de tebigaty goramaga, ählumumy ekologiýa meselelerini çözmäge goşant goşmaga ýardam edýän ekologiýa taýdan arassa ulgamlara we energiýany tygşytlaýjy tehnologiýalara aýratyn üns berildi.
Şeýle hem Aşgabat şäheriniň gününiň öňüsyrasynda birbada seýilgähleriň dördüsiniň: Berkararlyk etrabynda “Kemine” seýilgähiniň, Köpetdag etrabynda Nurmuhammet Andalyp adyndaky seýilgähiň, Bagtyýarlyk etrabynyň çäginde, Magtymguly şaýolunyň we Tähran köçesiniň kesişýän ýerinde, şeýle hem Büzmeýin etrabynyň Gündogar köçesiniň ugrunda seýilgähleriň açylmagynyň çuňňur manysy bardyr. Munuň özi “bagy-bossana bürenen şäher”, “seýilgähler şäheri” diýen jümleleriň hakykata öwrülýändigine şaýatlyk edýär.
XVII köpugurly halkara sergisi täze taslamalar we teklipler bilen tanyşdyrmak üçin özboluşly meýdançany döretdi, şeýle hem daşary ýurtly myhmanlara Aşgabadyň senagat, medeni we aň-paýhas mümkinçiliklerini, onuň ägirt uly durmuş-ykdysady serişdelerini özünde jemleýän Türkmenistanyň halk hojalyk toplumynyň dürli pudaklarynyň hem-de düzümleriniň ýeten sepgitleri bilen tanyşmaga mümkinçilik berdi.
Aşgabat şäheriniň güni mynasybetli 24-25-nji maýda däbe öwrülen “Ak şäherim Aşgabat” atly XVII köpugurly halkara sergisi geçirildi. Halkara gözden geçiriliş çäresi dünýäniň esasy syýasy, söwda, ykdysady, aň-bilim hem-de medeni paýtagtlarynyň birine öwrülen Aşgabadyň ösüşlerine bagyşlandy. Bu çäre Aşgabat şäheriniň häkimligi hem-de ýurdumyzyň Söwda-senagat edarasy tarapyndan guraldy. Serginiň çäklerinde gurluşykdan başlap, elektrik energiýasyna, gaýtadan işleýän we ýerli senagata, bezege hem-de şäher durmuşyny abadanlaşdyrmaga çenli özara peýdaly hyzmatdaşlyk üçin gyzyklanma döredýän zatlaryň giň gerimi hödürlendi.