text:
2016-10-03
«Türkmenistan: altyn asyr» elektron gazeti
Türkmenistan suw-ekologiýa wezipelerini çözmekde ylmy çemeleşmesini görkezýär
02.10.2016
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygy boýunça milli parlamentiň deputatlaryndan, ministrlikleriň we edaralaryň, jemgyýetçilik guramalarynyň, Ylymlar akademiýasynyň ylmy-barlag institutlarynyň we ýokary okuw mekdepleriniň mugallymlaryndan, şeýle hem ýurdumyzda işleýän diplomatik wekilhanalaryň hem-de halkara guramalaryň, şol sanda Ýewropa Bileleşiginiň, ÝHHG-niň, UNDAF-yň, ÝUNISEF-iň hem-de köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekillerinden ybarat düzümdäki wekiliýet «Altyn asyr» Türkmen kölüne sapar bilen bardylar.
Bu ýerde, Ak ýaýla şor suw akabasynyň kenarynda Garagum çölüniň jümmüşinde täsin gidro desganyň taslamasyny amala aşyrmakda gazanylan üstünliklere bagyşlanan çäre geçirildi. Suw serişdeleri babatda ählumumy meseleleri çözmek üçin şeýle köli döretmek tejribesiniň ägirt uly ähmiýetini dünýäde giňden ýaýmak şu günki geçirilen çäräniň esasy maksatlarynyň biri boldy.
Mälim bolşy ýaly, çölüň merkezinde köli döretmegiň ägirt uly taslamasy sebitde ekologiýa howpsuzlygyny üpjün etmäge, suw gorlaryny aýawly we rejeli peýdalanmagyň wezipelerini çözmäge gönükdirilendir. Gerimi boýunça deňi-taýy bolmadyk bu taslama diňe Türkmenistan üçin däl-de, eýsem, tutuş Orta Aziýa üçin hem ägirt uly ähmiýete eýe bolup, onuň amala aşyrylmagy milli Liderimiziň üns merkezinde durýar.
Täze taryhy döwürde daşky gurşawy goramak, tebigaty netijeli ulanmak, bioköpdürlüligi goramak we artdyrmak Türkmenistanyň döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri bolup durýar. «Ýaşyl ösüşiň strategiýasy» hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow tarapyndan ýurdumyzy ykdysady we durmuş taýdan durnukly ösdürmegiň gurallarynyň biri hökmünde bellenildi. Ol öňdebaryjy tejribä, innowasion tehnologiýalara we köpasyrlyk milli
däplere esaslanýar.
BMG-niň tebigaty goramak baradaky esasy ylalaşyklaryny, şol sanda Biologik köpdürlülik hakynda, Ozon gatlagyny goramak hakynda, Serhetüsti suw akymlaryny we halkara kölleri goramak we peýdalanmak baradaky Konwensiýalary, Suw-batgalyk ýerler hakynda Ramsar Konwensiýasyny, Çölleşmä garşy göreşmek boýunça Konwensiýany, ÝUNESKO-nyň Bütindünýä medeni we tebigy mirasy goramak hakynda Konwensiýasyny we beýlekileri tassyklamak bilen, ýurdumyz öz üstüne alan borçnamalaryny yzygiderli berjaý edýär.
Suw we beýleki tebigy serişdeleri aýawly saklamak we dikeltmek, çölleşmä, ýerleriň zaýalanmagyna, howanyň üýtgemegine garşy göreşmek Türkmenistanyň halkara hyzmatdaşlygynyň esasy ugurlarynyň hatarynda durýar. Biziň ýurdumyz häzirki we geljekki nesilleriň abadançylygynyň bähbidine ählumumy ekologiýa meselelerini netijeli çözmegiň başyny başlaýjy bolup durýar. BMG-niň Ösüş maksatnamasy, BMG-niň Daşky gurşawy goramak baradaky maksatnamasy, Ählumumy Ekologiýa Gaznasy hem-de Milli we sebit derejelerindäki beýleki abraýly halkara düzümler bilen bilelikde ekologiýa maksatnamalarynyň we taslamalarynyň onlarçasy ýerine ýetirilýär.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň dünýä forumlarynda, şol sanda Birleşen Milletler Guramasynyň Durnukly ösüş boýunça «Rio+20» atly ählumumy maslahatynda, Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 70-nji mejlisiniň çäklerinde geçirilen 2015-nji ýyldan soňky döwür üçin durnukly ösüşiň meseleleri boýunça duşuşykda, BMG-niň tebigy betbagtçylyklaryň töwekgelçiligini azaltmak boýunça Ýaponiýada geçirilen III Bütindünýä maslahatynda hem-de Koreýa Respublikasynda geçirilen VII Bütindünýä suw forumynda beýan eden netijeli başlangyçlary dünýä bileleşiginiň giň goldawyna eýe boldy.
Olaryň hatarynda howanyň üýtgemegi bilen bagly tehnologiýalar boýunça sebit merkezini açmak, şeýle hem BMG-niň Araly halas etmek boýunça ýörite maksatnamasyny hem-de BMG-niň Suw Strategiýasyny işläp taýýarlamak hakynda teklipler bolup, türkmen tarapy bu merkeziň işlemegi üçin Aşgabatda zerur düzümi bermäge taýýardygyny beýan etdi. Şol taslamalaryň hatarynda, şeýle hem Hazar deňzinde ekologiýa we tehnogen howpsuzlygyny üpjün etmek üçin hyzmatdaşlyk etmegiň köptaraply anyk gurallaryny döretmek barada taslama bar. Hazaryň täsin biologik toplumy bolsa bütin adamzadyň gymmatlygydyr.
Wekiliýetiň agzalarynyň belleýşi ýaly, Türkmenistan halkara giňişlikde öňe sürýän başlangyçlarynyň oňynlygyny iş ýüzünde subut edýär. Ekologiýa çäreleri bu gün ýurdumyzyň ykdysady taýdan ösmeginiň täze şertine, tutuş halk hojalygynyň tebigatdan peýdalanmagyň täze nusgasyna geçmegi üçin binýada öwrülýär. «Döwlet ilatyň sagdyn ýaşaýyş şertlerini goramak we üpjün etmek, daşky gurşawy goramak we onuň durnukly ýagdaýyny saklamak maksady bilen tebigy baýlyklaryň rejeli peýdalanylyşyna gözegçilik edýär» diýlip, şu yacute;ylyň 14-nji sentýabrynda Ýaşulularyň maslahatynda kabul edilen Türkmenistanyň Konstitusiýasynyň rejelenen görnüşinde berkidildi.
Halkara hukugyň kadalaryna laýyk gelýän «Tebigaty goramak hakynda», «Aýratyn goralýan tebigy çäkler hakynda», «Ozon gatlagyny goramak hakynda», «Tokaý kodeksi», «Balykçylyk we suw biologic serişdelerini goramak hakynda», «Ösümlik dünýäsi hakynda», «Haýwanat dünýäsi hakynda» we beýleki Kanunlar muňa ýardam edýär. Döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tassyklan «Türkmenistanyň Milli tokaý maksatnamasy» hem-de ýokary tehnologiýaly pudaklary ösdürmegiň ileri tutulmagyny, ýurdumyzyň durmuş üpjünçiliginiň tutuş düzüminiň işlemeginiň binýatlyk bölegi hökmünde «ýaşyl ykdysadyýetiň» ösmegi üçin şertleriň döredilmegini göz öňünde tutýan «Howanyň üýtgemegi boýunça milli strategiýa» tapgyrlaýyn amala aşyrylýar.
Şunuň bilen baglylykda bellenilişi ýaly, «Altyn asyr» Türkmen kölüni gurmagyň innowasion taslamasynyň amala aşyrylmagy dünýäniň suw serişdelerini aýawly saklamak bilen bagly ählumumy meseleleri çözmäge uly goşant bolup durýar. Türkmenistan ekerançylygyň we suwdan netijeli peýdalanmagyň ägirt uly tejribesine eýe bolmak bilen, bu ugurda öňdebaryjy ylmy barlaglary bilen tapawutlanyp, beýleki döwletleri hem suw serişdelerine şonuň ýaly aýawly garamaga çagyrýar.
Mälim bolşy ýaly, bu çylşyrymly gidrotehniki ulgamyň birinji nobatdakysy 2009-njy ýylyň 15-nji iýulynda döwlet Baştutanymyzyň gatnaşmagynda ulanmaga berildi. Türkmen kölüniň gurluşygy 3 tapgyra bölünendir hem-de möhüm ykdysady we durmuş meseleleriniň tutuş toplumyny çözmäge gönükdirilendir.
Türkmen kölüne her ýyl şor-zeý suwlarynyň milliardlarça kubmetri akdyrylar, munuň özi ähli welaýatlarda suwarymly ýerleriň melioratiw ýagdaýyny düýpli gowulandyrmaga, ýerleriň şorlamagy, batgalaşmagy we guramagy bilen bagly köp sanly meseleleri çözmäge mümkinçilik berer.
Şeýlelikde, ýurdumyzda suwuň ätiýaçlyk gory döredilýär, tebigy süzgüçleriň hem-de döwrebap tehnologiýalaryň ulanylmagy netijesinde ony oba hojalyk toplumynyň hajatlary üçin gaýtadan ulanyp bolar. Suw serişdelerini rejeli peýdalanmak, zeý suwlaryny sowmak we ýerleriň şorlamagy, täze ýerleri özleşdirmek, öri meýdanlary giňeltmek, şeýle hem gök ekinleri suwarmak, tehniki hajatlar bilen bagly meseleleri çözmäge ýardam eder.
Ylymlar akademiýasynyň Himiýa institutynyň hünärmenleri şu günki çäräniň çäklerinde milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň instituta sowgat beren, suw, toprak we howa barlaglaryny geçirýän göçme barlaghananyň işi bilen ilkinji gezek tanyşdyrdylar.
Tanyşdyrmanyň barşynda halkara guramalaryň wekilleri barlaghananyň tapawutly aýratynlyklary bilen tanyşdylar. Onuň döwrebap enjamlary çylşyrymly seljermeleriň 24 görnüşini dünýä standartlarynyň derejesinde geçirmäge mümkinçilik berýär. Alymlaryň belleýşi ýaly, göçme barlaghananyň kömegi bilen «Altyn asyr» Türkmen kölüniň himiki düzümini seljermek boýunça düýpli ylmy-barlag işlerini öz ýerinde geçirip bolýar. Şol işleriň esasynda suwuň düzüminde agyr elementleriň bolmagynyň hem-de suwuň duzlulyk derejesiniň halkara ekologiýa talaplaryna doly laýyk gelýändigi barada netije çykardylar.
Türkmen köli emele gelen suw howdanlaryny we akabalary balyk senagatyny ösdürmek üçin peýdalanmaga mümkinçilik berýär. Häzir kölde we oňa ýanaşyk suwlarda mesgen tutýan balyklaryň dürli görnüşlerini özünde jemleýän kiçeňräk suw howzunyň çärä gatnaşyjylara görkezilmegi munuň aýdyň mysalydyr.
Maldarçylyk öz ösüşinde, şol sanda çölüň ägirt uly ýerleriniň suwlulandyrylmagynyň, öri meýdanlaryň giňelmeginiň hasabyna goşmaça itergi aldy.
Merkezi we Gündogar Garagumda şor suw akabalarynyň töwereginde gonup geçýän guşlar üçin amatly ekologik we iýmlik şertler döredildi, Daşoguz akabasynyň hanasynda ýerleşen köller bolsa eýýäm suw-batgalyk ýerleriniň guşlaryny ördekleri, gazlary, sakarbalaklary, jübtünleri, çuluklary we beýleki per ganatlylary özüne çekýär. Bu ýerde eýýäm höwürtgelemek we gyşlamak üçin täze ýerler peýda boldy. Garagumuň Merkezi böleginiň suwlulandyrylmagy seýrek duş gelýän toýnakly haýwanlaryň köpelmegine oňyn täsirini ýetirýär. Olaryň köpüsi üstýurt dag goçy, gulan, keýik Türkmenistanyň Gyzyl kitabyna girizildi. Haýwanat dünýäsiniň wekilleriniň sany hem artyp, olar suw howdanlarynyň kenarlarynda mesgen tutýarlar.
Garagumda ösümlikleriň 293 görnüşi ösýär, olaryň 210 görnüşi bejerijilik häsiýete eýe bolup, olar barada hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň dünýä belli «Türkmenistanyň dermanlyk ösümlikleri» atly ylmy işinde beýan edildi. Milli Liderimiziň Garagum çölüniň goralýan zolaklaryny goramak hem-de dünýä ýaýmak meselelerine aýratyn üns bermegi netijesinde, ýurdumyzda olary ÝUNESKO-nyň Bütindünýä mirasynyň sanawyna girizmek boýunça möhüm işler geçirilýär.
Döwlet Baştutanymyzyň başlangyjy bilen Merkezi Garagumda döredilen «Bereketli Garagum» täze döwlet goraghanasy Garagumuň ekoulgamynyň ilkibaşdaky we az-kem üýtgän görnüşlerini ylmy esasda goramak, çöllük we ýarym çöllük zolakda goraghana işiniň esaslaryny işläp taýýarlamak, halkara gatnaşyklaryny giňeltmek babatda nusga alarlykdyr.
Häzir Türkmenistanyň tebigaty goramak babatda toplan tejribesi dünýäniň aýratyn gyzyklanmasyna eýe boldy. Munuň şeýledigini bolsa ýurdumyzyň iri ekologiýa forumlarynyň, maslahatlarynyň we seminarlarynyň geçirilýän ýeri hökmünde saýlanyp alynmagy hem tassyklaýar. Olaryň hatarynda 2012-nji ýylda «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda guralan Hazar ekologiýa maslahaty, 2013-nji ýylyň martynda Daşoguzda geçirilen «Aralyň ekologiýasy: durnukly ösüş we halkara hyzmatdaşlyk» atly halkara ylmy maslahat, 2014-nji ýylda Aşgabatda geçirilen Hazar deňziniň deňiz gurşawyny goramak boýunça Çarçuwaly Konwensiýanyň (Tähran Konwensiýasy) taraplarynyň maslahatynyň 5-nji mejlisi bar. 2015-2016-njy ýyllarda bolsa Türkmenistanyň Araly halas etmegiň Halkara Gaznasynyň durnukly ösüşi boýunça Döwletara toparyna başlyklyk edýändigini bellemek gerek.
Hazar deňziniň daşky gurşawyny goramak, dünýäniň bu täsin suw howdanynyň baý tebigy we biologiýa serişdelerini aýawly peýdalanmak Türkmenistanyň syýasatynyň ileri tutulýan möhüm ugry bolup durýar. Hazar deňziniň ekologiýa abadançylygyny üpjün etmäge berilýän esasy ähmiýet, ozaly bilen, baý ösümlik we haýwanat dünýäsi bilen tebigatyň hakyky dürdänesi hasaplanýan bu deňziň aýratyn derejesi bilen şertlendirilendir.
Täze döwrebap we «ýaşyl» tehnologiýalar milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen durmuşa geçirilýän ägirt uly pikiri Hazaryň kenarynda dünýä derejeli dynç alyş merkezini «Awaza» milli syýahatçylyk zolagyny döretmek baradaky pikiri amala aşyrmagyň möhüm şerti bolup durýar.
Hazaryň kenarynda gurulýan döwrebap sagaldyş merkezleriniň we myhmanhanalaryň, şeýle hem senagat kärhanalarynyň ekologiýa howpsuzlygynyň halkara ölçeglere laýyk gelmegi olaryň esasy aýratynly bolup durýar. Kenarda alnyp barylýan giň gerimli bag ekmek işleri hem ekologiýa ugruny goldaýar. Bu ýerde hemişe gök öwüsýän tokaýlyklar, täze seýilgäh zolaklary, dynç alýanlaryň saglygyna oňaýly täsirini ýetirýän ýakymly howa döredilýär.
Tutuş ýurdumyz boýunça amala aşyrylýan giň gerimli bag ekmek maksatnamasy bu ýurdumyzyň tutuş dünýäniň suw serişdelerini aýawly saklamak işine uly goşandy, howanyň üýtgemeginiň ýaramaz täsirine garşy göreşmek bolup, onuň çäklerinde şäherleriň, her bir ilatly ýeriň, awtomobil we demir ýollarynyň ugrunda täze tokaý zolaklary kemala gelýär.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tebigaty goramak boýunça döwlet syýasatynyň ekologiýa, innowasion we ýokary tehnologik çözgütleri, öňdebaryjy işläp düzmeleri ornaşdyrmak, şol sanda ilaty agyz suwy bilen üpjün etmek, senagatda ulanylan suwlary arassalamak, suwarymly ýerler üçin gaýtadan peýdalanmak meselelerine ylmy çemeleşmäniň möhümligini görkezýän ugruny hem belläp geçmek ýerlikli bolar. Döwlet Baştutanymyzyň ýakynda paýtagtymyz boýunça amala aşyran iş saparynyň barşynda suwy arassalamagyň we süzmegiň, süýjetmegiň innowasion usullaryny işläp taýýarlamak babatda hünärmenleri we ylmy işgärleri taýýarlamak hakynda beren görkezmesi hem munuň aýdyň mysalydyr. Dünýäde suwy sarp etmegiň artýan möçberini we ýetmezçiligini nazara alanyňda, bu mesele has-da möhüm häsiýete eýedir.
Şu günki çärä gatnaşyjylaryň kanagatlanma bilen belleýşi ýaly, Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe tebigaty goramak we daşky gurşawy gowulandyrmak hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ekologiýa syýasatynyň ileri tutulýan ugurlary bolup durýar. Tebigy gurşaw milli baýlygyň gymmatly bölegi hökmünde durmuş-ykdysady gatnaşyklaryň ulgamyna girizildi. Çünki halkymyzyň saglygy, durmuş we ekologiýa abadançylygy bitewi arabaglanyşyklydyr.
Türkmenistanyň Döwlet habarlar agentligi


c: text/html

text:
Iň täzeler
- Türkmenistanyň Prezidenti Azerbaýjan Respublikasynyň Prezidentini gaýtadan saýlanmagy bilen gutlady
- Gasemi: Saudylar Sionistleriň ýanynda Ortagündogarda jenaýatyň simwolyna dönendirler
- Kamalwwandi:ýadro ylalaşygyň bozulmagy halkara köpçüligine urgy mysalyndadyr
- Eýranyň ýadro işlerine Braziliýa goldaw berýär
- Eýran bilen Orsýetiň parlament hyzmatdaşlyklary barada bir ylalaşyga gol goýuldy
- Ruhani:ýadro ylalaşygyň bozulmagy bilen ygraryndan dänen taraplar puşman boljakdyrlar
- Aşgabada Aziýa futbol konfederasiýasynyň wekiliýeti bardy
- Minskde GDA-nyň Daşary işler ministrleriniň geňeşiniň mejlisi geçirildi
- Hytaý bilen Orsýet ýadro ylalaşygyny bozmak dogrusyndaky Amerikanyň hereketini ýazgardylar
- Brujerdi: ýadro ylalaşygyndan peýdalanyp bilýän mahalyna çenli Eýran ýadro ylalaşygyndan çykmaz
Sungat we Medeniýet
Friday, 29 September 2017 10:41
Ýapyk Binalarda we Söweş Sungaty Boýunça 5-nji Aziýa Oýunlarynyň ýapylyş dabarasy
Friday, 22 September 2017 14:08
“Aşgabat 2017” Oýunlarynyň açylyş dabarasynda janlandyrylan türkmeniň taryhy: Nusaý
Friday, 23 June 2017 11:05

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
2019-njy ýylyň ahyrynda Gyrgyzystanda Türkmenistandan Hytaýa üstaşyr gaz geçirijiniň gurluşygy başlanar. Bu barada Bişkekden «Kabar» agentligi Senagat, energetika we tebigy baýlyklardan peýdalanmak boýunça döwlet komitetiniň başlygy Ulanbek Ryskulowa salgylanyp habar berýär.
Onuň aýtmagyna görä, gaz geçirijisi Türkmenistandan başlanyp, Özbegistandan we Täjigistandan geçip Gyrgyzystana düşýär, bu ýerden hem Hytaýa çekiler.
«Gaz geçirijini SINO-Pipeline International Company Limited hytaý kompaniýasy...
2017-nji ýylyň 20-nji dekabrynda «Brent» söwda belgili nebitiň bir barreliniň bahasy 0,1 göterim ýokarlanyp, 63,88 amerikan dollaryna deň boldy. «WTI» söwda belgili nebitiň bahasy 0,3 göterim gymmatlap, 57,72 amerikan dollaryna barabar boldy.
19-njy dekabrda bassyr bäşinji hepde ABŞ-da nebit ätiýaçlyklarynyň azalmagy barada ýurduň Energetika ministrliginiň habaryna garaşylýan döwürde nebitiň bahalary ýokarlandy. Demirgazyk deňizde Forties Pipeline System...
Ýewropa Bileleşigi üçin Merkezi Aziýadan Ýewropa bazarlary üçin gaz ibermekligi göz öňünde tutýan Transhazar turba geçirijisiniň gurluşygy «Günorta gaz geçelgesi» üçin möhüm goşmaça bölek bolup durýar. bu barada Trende Ýewrokomissiýanyň Energetiki birleşik meseleleri boýunça wise-prezidenti Maroş Şefçowiçiň kabinet başlygynyň orunbasary Bernd Birwert Transhazar gaz geçirijisiniň taslamasynyň durmuşa geçirilmegi bagly bolan Hazar deňziniň hukuk derejesi hakyndaky...
Daşary ýurt dilleriniň öwrenilmeginiň häzirkizaman usulyýetlerini ornaşdyrmak maksady bilen «Dalçyn» HK Kembrij uniwersiteti bilen hyzmatdaşlyk hakynda ylalaşyga gol çekdi. Munuň özi türkmen kärhanasyna Beýik Britaniýanyň esasy okuw mekdepleriniň biri bilen ýurdumyzda okuw sapaklarynyň ilkinji resmi wekili bolmaga mümkinçilik berdi.
Kembrij uniwersitetiniň Türkmenistanda ilkinji ygtyýarlandyrylan edebiýatynyň dükanynyň açylmagy oňyn hyzmatdaşlygyň netijesi boldy. Bu ýerde alyjylara diňe bir...


text:
Lebap welaýatynyň Köýtendag etrabyndaky döwlete degişli edara-kärhanalarda işleýän işgärleriň we mekdep okuwçylarynyň tas ählisiniň diýen ýaly, pagta ýygymyna mejbury çekilýändigini, bu etrabyň käbir ýaşaýjylary habar berýärler.
Howpsuzlyk ýagdaýlary sebäpli adynyň efirde agzalmazlygyny soran köýtendagly lukman býujet işgärleriniň hem öz wezipesini ýerine ýetirmelidigini, hem-de öz ýerine hakyna adam tutup, pagta ýygymyna ugratmalydygyny aýtdy.
“Alan aýlyklarymyzyň ýarysy deregimize pagta çykýan adama gidýär. Hem işleýäris, hem-de deregimize pagta çykýan adama günde 10 manat berýäris. Köýtendagda ähli wezipedäki işgärlerden hökmany suratda pagta çykmaklyk talap edilýär” diýip, saglyk işgäri özüne derek pagta ýygjak adamy hakyna tutmandygy üçin, özüniň işden çykarylandygyny gürrüň berdi.
Şeýle-de, ol bu çärä mekdep okuwçylarynyň hem tas ählisiniň diýen ýaly çekilýändigini, pagta ýygymy döwründe çagalary ýylan çakyp, olaryň heläkçilige uçramagy ýaly wakalaryň hem bolýandygyny sözüniň üstüne goşdy.
“Mekdep okuwçylarynyň käbirini pagta ýygýan mahaly, ýylan çakýar. Ýylan çakmagyndan çagalaryň ölmegi ýaly wakalar hem boldy. Ýaşlar biziň geljegimiz, olar bilim, ylym almaly. Ekin meýdanlarynda pagta ýygmaly däl. Döwlet işgärlerem öz işini ýerine ýetirmeli. Gar bolsun, ýagyş bolsun – tapawudy ýok; okuwçylaram, işgärlerem pagta ýygmaga mejbur edilýär” diýip, saglyk işgäri belleýär.
Ýatlap geçsek, Azatlyk Radiosynyň ýurt içindäki beýleki çeşmeleri hem Türkmenistanyň Ahal, Mary we Daşoguz welaýatlaryndaky oba hem-de etrap mekdeplerinde 5-11-nji klas okuwçylaryň tas ählisiniň diýen ýaly pagta ýygymyna mejbury çekilýändigini oktýabr aýynyň ahyrynda habar beripdiler.
Mundan öň bolsa, has takygy şol aýyň başyna agzalýan welaýatlaryň etrapdyr obalaryndaky býujet işgärleriniň aglabasynyň pagta ýygmaga mejbur edilýändigi, bu çärä gatnaşmak islemeýänleriň öz deregine hakyna ýygymçy tutmaly bolýandygy barada maglumatlar gelip gowşupdy.
Şeýle-de, 5-nji noýabrda “Türkmenistandan alternatiw habarlar” neşiri ýurduň Daşoguz we Lebap welaýatlaryndaky ekin meýdanlarynda ýetginjek ýaşyna ýetmedik mekdep okuwçylarynyň pagta ýygýan pursatlaryny şekillendirýän ýörite suratlary çap etdi.
Galyberse-de, býujet işgärleriniň we mekdep okuwçylarynyň pagta ýygymyna çekilmegi, 22-nji oktýabrda türkmen daýhanlarynyň ýurduň harmanyna 1 million 50 müň tonnadan gowrak pagta tabşyryp, şertnamalaýyn borçnamalaryny ýerine ýetirendigi resmi taýdan yglan edilendigine garamazdan dowam edýär.
Türkmenistanda mekdep okuwçylarynyň pagta ýygymyna çekilmegi resmi taýdan gadagan edilse-de, türkmen häkimiýetleri halkara hukuk goraýjy guramalar tarapyndan pagtaçylykda mejbury zähmetden we çaga zähmetinden peýdalanmakda tankyt edilýär.
2016-njy ýylyň fewral aýynda Şwesiýanyň egin-eşik lomaý söwda halkara H&M kompaniýasy Türkmenistandan pagta satyn almagyny duruzdy. Kompaniýanyň ýaýradan beýanatynda bellenmegine görä, muňa Türkmenistanda pagta ýetişdirilende çaga zähmetiniň ulanylmagy sebäp boldy.
Şol ýylyň maý aýynda öý goşlaryny we hojalyk esbaplaryny öndürýän we satýan dünýä belli IKEA kompaniýasy Türkmenistanda pagta ýygymy döwründe mejbury zähmet we adam hukuklarynyň depelenmegi bilen bagly ýagdaýlar ýüze çyksa, türkmen pagtasyndan ýüz öwürjekdigini aýdypdy.
Türkmen häkimiýetleri bu aýyplamalary häzire çenli ne inkär edýärler, ne-de tassyklaýarlar.
Sözümiziň ahyrynda bellesek, Türkmenistan şu ýyl 545 müň gektar ýere pagta ekip, pagta ýygymyna 30-njy awgustda girişdi we türkmen prezidenti pagta hasylyny ýurtda 27-nji oktýabrda bellenilýän Garaşsyzlyk gününe çenli tamamlamagy tabşyrypdy.


text:
«Türkmenistanyň Prezidentiniň obalaryň, şäherçeleriň, etraplardaky şäherleriň we etrap merkezleriniň ilatynyň durmuş-ýaşaýyş şertlerini özgertmek boýunça 2020-nji ýyla çenli döwür üçin milli Maksatnamasy»
Hormatly Prezidentimiziň taýsyz tagallasy bilen, halkymyzyň ýaşaýyş-durmuş şertlerini gowulandyrmaga uly üns berilýär. 2007-nji ýylyň ahyrynda kabul edilen we 2008-nji ýyldan başlap amala aşyrylýan «Türkmenistanyň Prezidentiniň obalaryň, şäherçeleriň, etraplardaky şäherleriň we etrap merkezleriniň ilatynyň durmuş-ýaşaýyş şertlerini özgertmek boýunça 2020-nji ýyla çenli döwür üçin milli Maksatnamasy» munuň aýdyň mysalydyr. Özüniň gurşap alýan möhüm durmuş wezipeleriniň gerimi we möçberi boýunça bu Maksatnama diňe bir sebitde däl, eýsem bütin dünýäde tapawutlanýan maksatnamalaryň hataryna girdi.
Oba Milli maksatnamsynda durmuş pudaklarynyň we inženerçilik üpjünçilik ulgamlarynyň 15-siniň arasynda awtomobil ýollary hem bar.
Oba ýerleriniň, şäherçeleriň, etraplardaky şäherleriň we etrap merkezleriniň içerki awtomobil ýollarynyň ýagdaýy olaryň durkuny täzelemegi talap edýär. Türkmenistanyň ilatynyň zolaklaýyn ýerleşmegi sebäpli, ilatly nokatlaryň arasyndaky uly ýollaryň ýagdaýy gowy, ýoluň käbir bölekleri halkara standartlaryna gabat gelýär.
Adam hakynda alada hormatly Pezidentimiziň durmuş-ýaşaýyş syýasatynyň düýpli aýratynlygy bolmagynda galýar we bu syýasat üstünlikli amala aşyrylýar.


text:
Žurnalistiň doredijiliginde nazaryýet
Žurnalistiň doredijiliginde nazaryýet.
Häzirki döwürde köpçülikleýin habar beriş serişdeleri üçin hünärmenleriň taýýarlanylyşy. Köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň d...
Ýazylan wagty: Сегодня 00:42:29 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 1 Jogaplar: 0
Elektron gazetler
Elektron gazetler Bütindünýa internet ulgamynyň ýaýbaňlanmagy bilen kagyz görnüşinde çap edilýän gazetleriň redaksiýalary özleriniň neşirleriniň elektron görnüşlerini döredip ba...
Ýazylan wagty: 16 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 15 Jogaplar: 0
GOŇŞUÇYLYK BARADA
GOŇŞUÇYLYK BARADA «Kyýamat güni goňşudan» diýei dana nakyl bar. Başyňa ýagşy ýa ýaman iş düşende, uzakdaky dogan-garyndaşyň ýetişmezden öň möhümiňi gadyrly goňşyň bitiri...
Ýazylan wagty: 16 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 12 Jogaplar: 0
REDAKSIÝANYŇ BÖLÜMLERINDE ÝÖRITELEŞDIRILEN UGURLAR
REDAKSIÝANYŇ BÖLÜMLERINDE ÝÖRITELEŞDIRILEN UGURLAR Ozal bellenip geçilişi ýaly, redaksiýanyň habarçylaryny, teleradioýaýlymlaryň bölümleriniň redaktorlaryny milli ykdysadyýetimizi...
Ýazylan wagty: 14 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 13 Jogaplar: 0
Maglumatlar jemgyýeti
Maglumatlar jemgyýeti we internet žurnalistikasy Jemgyýetçilik-ykdysady ösüşleriň häzirki ýagdaýyny häsiýetlendirmek üçin ilki bilen Günbatarda “maglumatlar jemgyýeti” düşünjes...
Ýazylan wagty: 12 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 14 Jogaplar: 0
Halkara syýahatçylygyň ösüş ýollary
Halkara syýahatçylygyň ösüş ýollary Halkara syýahatçylygyň ösüp başlamagyna itergi beren esasy faktorlar: senagat döwletlerde ilatyň köpelmegi, tölegli rugsatlaryň berilmegi, olaryň...
Ýazylan wagty: 11 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 14 Jogaplar: 0
Ady özi bilen garrasyn!
Täze dünýä inen çaga at goýmak üçin çaklaňja toý edilýär, pişme bişirilýär, süýji seçilýär. Haýsydyr bir at saýlanyp alnandan soňra, biz çagany we onuň ýakynlaryny täze at...
Ýazylan wagty: 11 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 12 Jogaplar: 0
Internetiň döreýşi
Internetiň döreýşi Internetiň döremegi we onuň güýçli depginler bilen ösmegi XX asyryň ahyrynda dünýä medeniýetiniň taryhynda uly we ähmiýetli waka boldy. “Internet” düşünjes...
Ýazylan wagty: 11 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 20 Jogaplar: 0
TAKWA بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖيمِ
Älemleri ýokdan bar eden we älemler içinde ýalňyz özüne ybadat etsinler diýip ynsanlary iň ýokary derejede ýaradan, sansyz nygmatlary ynsanlaryň...
Ýazylan wagty: 10 мая 2018 Ýazan NEXTTM
1
Okalan sany: 16 Jogaplar: 0
Kiçigöwünlilik
Kiçigöwünlilik “Diňe özi hakynda gürleýän adam diňe özi hakynda hem pikir edýändir. Diňe özi hakynda pikir edýän adam bolsa, iň medeniýetsiz adamdyr. Ol nähili ýokary bilimli bol...
Ýazylan wagty: 10 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 14 Jogaplar: 0
Mehanika
Mehanika – b.e.ö. Y asyrda Gresiýada bellidir. Gadymy grekleriň teatrlarynda hudaýlaryň roluny oýnaýan aktýorlary düşürýän we galdyrýan maşyna mehane diýipdirler. Biziň eýýamymyzy...
Ýazylan wagty: 05 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 17 Jogaplar: 0
GADYMY HINDISTANYŇ WE HYTAÝYŇ MEDENIÝETLERI
GADYMY HINDISTANYŇ WE HYTAÝYŇ MEDENIÝETLERI Gadymy Hindistan döwleti Hind we Gang derýalarynyň jülgelerinde ýerleşipdir. Has gadymy döwürlerde Hindistanda drawid taýpalary ýaşapdyrlar. ...
Ýazylan wagty: 05 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 17 Jogaplar: 0
GADYMY MÜSÜR MEDENIÝETI
GADYMY MÜSÜR MEDENIÝETI
Demirgazyk Afrikanyň bütin territoriýasyny Sahara çöli tutup ýatyr. Diňe onuň gündogarynda Nil derýasynyň jülgesinde mes toprakly ýerler bolupdyr. Nil derýas...
Ýazylan wagty: 05 мая 2018 Ýazan Mayichka
1
Okalan sany: 23 Jogaplar: 0
Ýeminiň görnüşleri.
Ýeminiň görnüşleri.
Ýazylan wagty: 20 апреля 2018 Ýazan NEXTTM
2
Okalan sany: 25 Jogaplar: 0


text:
Milli puluň we ýadygärlik teňňeleriň täze görnüşleri
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygyna laýyklykda, ýurdumyzyň Merkezi banky Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň açylmagy mynasybetli hümmeti 1, 5, 10, 20, 50 we 100 manada deň bolan banknotlaryň täze 2017-nji ýylyň modifisirlenen nusgalaryny, şeýle hem her haýsynyň hümmeti 100 manada deň bolan “Aşgabat Olimpiýa stadiony” atly altyn we kümüş ýadygärlik şaýy pullaryny dolanyşyga çykardy.
Ýurdumyzyň Merkezi bankynda geçirilen metbugat maslahatynda habar berlişi ýaly, banknotlaryň ýüz taraplarynyň reňki we şekili öňki durkunda saklanyp, olaryň hemmesinde “Aşgabat 2017” oýunlarynyň nyşany şekillendirilen.
Banknotlaryň arka tarapynda Aşgabat şäherinde täze gurlan Halkara howa menzili, “TürkmenÄlem 52oE “emeli hemrasy we paýtagtymyzda öňde boljak giň möçberli sport ýaryşlary mynasybetli bina edilen käbir desgalar şekillendirildi.
2017-nji ýylyň nusgasyndaky milli banknotlaryň gorag alamatlarynyň güýçlendirilmegi olaryň häsiýetli aýratynlyklarydyr. Şeýlelikde, Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň nyşany ýörite goragly çap etme usulynda ýerine ýetirildi. Mundan başga-da, reňkini üýtgedýän ýörite boýag bilen ýasalan nominal san 1 we 5 banknotlarda täze çap etme usulynda, uly nominallarda täze kämil Spark® Live boýagynyň Dýuna — küşt tagtasy görnüşinde ýerine ýetirildi. Banknotlaryň ýüz tarapynda onuň çap edilen senesi we Türkmenistanyň Merkezi bankynyň müdiriýetiniň başlygynyň golunyň faksimilýesi görkezildi.
Bu banknotlar ýurdumyzyň ähli çäklerinde eýeçiliginiň görnüşine we alyp barýan işine garamazdan, edara-kärhanalaryň ählisi tarapyndan tölegler üçin nominal gymmaty boýunça kabul edilmäge degişlidir.
Merkezi bankyň 2009-njy, 2012-nji we 2014-nji ýyllaryň nusgasyndaky ähli banknotlary Türkmenistanyň çäginde kanuny töleg serişdesi hökmünde güýjüni saklaýar.
Pul serişdeleriniň hakykylygyny takyk kesgitlemek üçin bäşden az bolmadyk gorag alamatlaryny barlamak zerur bolup durýar. Olar baradaky maglumatlar bilen ýurdumyzyň Merkezi bankynyň Internet sahypasynda tanşyp bolýar. Olar şu sahypada: http://www. cbt. tm ýerleşýär.
Bellenilişi ýaly, ýurdumyzyň Merkezi banky öňde boljak taryhy ähmiýetli waka bolan Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlary mynasybetli nobatdaky ýadygärlik şaýy pullaryny çykardy. Munuň özi millionlarça adama Türkmenistany parahatçylygyň, rowaçlygyň we gülläp ösüşiň ýurdy hökmünde görkezmäge gönükdirilen anyk çärelerdir.
“Aşgabat Olimpiýa stadiony” atly ýadygärlik şaýy pullar toplumy Türkmenistanyň öňden gelýän hyzmatdaşy – Beýik Britaniýanyň “The Royal Mint Limited” zikgehanasynda ýasaldy.
Şaýy pullaryň ikisiniň hem ýüz tarapynyň merkezinde Aşgabat Olimpiýa stadionynyň şekili ýerleşdirildi. Pullaryň ýüz tarapynyň ýokarky böleginde “ÝAPYK BINALARDA WE SÖWEŞ SUNGATY BOÝUNÇA V AZIÝA OÝUNLARY” diýlen ýazgy, aşaky böleginde bolsa “AŞGABAT OLIMPIÝA STADIONY” diýlen ýazgy ýerleşdirildi.
Şaýy pullaryň ikisiniň hem arka tarapynyň merkezi böleginde Türkmenistanyň Döwlet tugrasy ýerleşdirildi. Onuň daşyndan pullaryň ýokarky böleginde aýlaw bilen “TÜRKMENISTANYŇ MERKEZI BANKY” diýlen ýazgy, aşaky böleginde bolsa “ÝÜZ MANAT” ýazgysy ýerleşdirildi. 38,61 millimetr diametrde ýasalan ýadygärlik şaýy pullaryň mähegi — altyn pulunda Au 916,7 we kümüş pulunda bolsa Ag 925 görkezildi. Ýazgylar öz aralarynda sekiz burçly ýyldyz görnüşindäki şekiller bilen bölünen.
Olara goşulýan ýurdumyzyň Merkezi bankynyň güwänamasy şaýy pullaryň “pruf” hilini kepillendirýär.
Munuň özi Garaşsyz, Bitarap ýurdumyzyň Merkezi bankynyň ozal çykaran şanly seneler mynasybetli ýadygärlik şaýy pullarynyň üstüni ýetirmek bilen, Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüniň nobatdaky nyşanyna öwrüler. Bu gymmatly numuzmatik toplumyň üstüni ýetiren täze pullar we ýadygärlik şaýy pullary ýurdumyzyň ilatynyň buýsanjy bolmak bilen, köp sanly daşary ýurtly pul ýygnaýjylar hem-de Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň myhmanlary üçin ajaýyp sowgat bolar.


text:
1. Arzanyň tassyklanan görnüşi.
2. Esaslandyryjydan kärhanany açmak, Düzgünnamany tassyklamak, direktor bellemek, Düzgünnama gaznasy, hukuk salgysy, hasaba almak barada karary.
3. Düzgünnama iki nusgada.
4. Esaslandyryjynyň, direktoryň suratlary bilen şahsy listi, pasportyň nusgasy, zähmet depderçesiniň nusgasy.
5. Düzgünnama gaznasynyň 50% tassyklanmasy (1250 manat-100% iň pes Düzgünnama gaznasy, bankdan kepilnama ýa-da auditorlyk şertnamasy).
6. Hukuk salgysynyň barlygy barada hat bilen tassyklanmanyň barlygy – kärende şertnamasy ýa-da meýillilik şertnamasy (+ЕГРЮЛ göçürmesiniň we kärendä berijiniň Düzgünnamasynyň nusgalary).
7. Görnüşler barada kepilnama.
8. Hasaba almak üçin 200 manat töleg (Alyjy: Türkmenistanyň Maliýe ministrligi Hasaplaşyk hasaby: 23 101 934 110 100 400 002 000 Salgyt kody: 101161002622 Türkmenistanyň merkezi banky MFO: 390101101).
9. Ýerine ýetiriljek işleriň görnüşlerini kesgitlemek üçin Statistikadan kepilnama (Türkmenistanda ykdysady işleriň görnüşleriniň Döwlet klassifikatoryna laýyklykda).
10. Ynanç haty (resminamalary taýýarlamak we almak üçin ýerine ýetiriji üçin).
11. Resminamalar skorosşiwatele goýulýar.
Wagtlaýyn göçürme alnandan soň
1. Häkimlikden hukuk salgyny tassyklaýan kepilnama.


text:
TÜRKMENISTANYŇ DÖWLET BÝUJETI BARADA DÜZGÜNNAMALAR WE KANUNLAR
- BÝUJET ULGAMY HAKYNDA KANUN
- TÜRKMENISTANYŇ BÝUJET KODEKSI
- BÝUJET EDARALARYNYŇ BÝUJETDEN DAŞARY SERIŞDELERINI EMELE GETIRMEGIŇ MEÝILNAMALAŞDYRMAGYŇ TERTIBI
- Býujet edaralarynyň býujetden daşary serişdelerini emele getirmegiň, meýilnamalaşdyrmagyň, harçlamagyň, hasaba almagyň we olar boýunça hasabatlylygy alyp barmagyň tertibi
- Býujetden daşary serişdeler boýunça girdeji-çykdajy sanawy 1-nji goşundy
- Býujetden daşary serişdeleriň jemleýji girdeji-çykdajy sanawy 2-nji goşundy
- Býujetden daşary serişdeleriniň girdeji-çykdajy sanawlarynyň tassyklanylandygy baradaky güwänamalaryň sanawy 3-nji goşundy
- Türkmenistanyň Maliýe ministrliginden býujetden daşary hasap boýunça geçýän resminamalara netijenama 4-nji goşundy
- Býujetden daşary serişdeler boýunça girdeji-çykdajy sanawyň (jemleýji girdeji-çykdajy sanawyň) ýerine ýetirilişi barada hasabat 5-nji goşundy
- TÜRKMENISTANYŇ DÖWLET BÝUJETINIŇ TOPARLARA BÖLÜNIŞI
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň girdejileriniň toparlara bölünişi
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň girdejileriniň pudak edaralary boýunça düzümi
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň çykdajylarynyň wezipeler boýunça toparlara bölünişi
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň çykdajylarynyň maksatly maddalarynyň toparlara bölünişi
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň çykdajylarynyň ykdysady toparlara bölünişi
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň çykdajylarynyň ministrlikler we pudak edaralary boýunça düzümi
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň girdejileriniň toparlara bölünişini ulanmak boýunça
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň çykdajylarynyň wezipeler boýunça toparlara bölünişini ulanmak boýunça görkezmeleri
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň çykdajylarynyň ykdysady toparlara bölünişini ulanmak boýunça görkezmeleri
- Türkmenistanyň Döwlet býujetiniň çykdajylarynyň ykdysady toparlara bölünişi boýunça çykdajylaryň görnüşlerini degişli etmek
- BÝUJETI TASSYKLAMAK HAKYNDA HER ÝYLKY KANUNLAR
- Türkmenistanyň 2012-nji ýyl üçin Döwlet býujeti hakynda
- Türkmenistanyň 2013-nji ýyl üçin Döwlet býujeti hakynda
- Türkmenistanyň 2014-nji ýyl üçin Döwlet býujeti hakynda
- Türkmenistanyň 2015-nji ýyl üçin Döwlet býujeti hakynda
- Türkmenistanyň 2016-njy ýyl üçin Döwlet býujeti hakynda
- Türkmenistanyň 2017-nji ýyl üçin Döwlet býujeti hakynda


text:
2017-nji ýylyň 8-nji sentýabrynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň nobatdaky mejlisini geçirdi. Onda öňümizdäki möhüm wakalar bilen baglanyşykly döwlet durmuşynyň derwaýys meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy. Şeýle hem gün tertibine durmuş-ykdysady ösüşiň pudaklaýyn wezipelerini ara alyp maslahatlaşmak meseleleri girizildi.
Hormatly Prezidentimiz mejlisiň gün tertibine geçip, ilki bilen Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary O.Gurbannazarowa söz berdi. Wise-premýer “EKSPO—2017” ýöriteleşdirilen halkara sergisiniň we onuň çäklerinde guralan Türkmenistanyň serginiň işleriniň netijeleri barada hasabat berdi. Şu ýylyň 10-njy iýunynda “Geljegiň energiýasy” diýen şygar astynda işine başlan bu bütindünýä forumy dünýä jemgyýetçiligini biynjalyk edýän möhüm meseleleriň birine bagyşlanyldy. Bütindünýä sergisinde ýurdumyzyň milli bölümi hereket edýär. Onda gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleri hem-de “ýaşyl ykdysadyýet” ýörelgelerini durmuşa geçirmek boýunça pikirler we çözgütler görkezildi.
Serginiň açylan pursadyndan daşary ýurt kompaniýalarynyň wekillerinden ýakyn gatnaşyklary ýola goýmaga hem-de ýurdumyz bilen energetika pudagynda, senagatda, nebitgaz ulgamynda, ulag pudagynda hyzmatdaşlygy ösdürmäge degişli teklipler gelip gowuşdy. Türkmenistanyň taryhy, milli we tebigy baýlyklar barada gürrüň berýän gymmatlyklar hem-de "Awaza" milli syýahatçylyk zolagy baradaky maglumatlar ýurdumyzyň sergisi bilen tanyşmaga gelenlerde aýratyn gyzyklanma döretdi. Foruma köp sanly gatnaşyjylar Aşgabatda geçiriljek Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryna gatnaşmaga höweslidiklerini beýan etdiler. “EKSPO—2017” halkara sergi 10-njy sentýabrda öz işini tamamlar.
Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, Türkmenistanyň “EKSPO—2017” -ä gatnaşmagynyň baş maksadynyň Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe gazanylýan üstünlikleri dünýä görkezmekden ybarat bolandygyny belledi. Döwlet Baştutanymyz şeýle forumlaryň täze gatnaşyklary ýola goýmak, dürli pudaklarda tejribe alyşmak üçin netijeli çäre bolup hyzmat edýändigini aýdyp, halkara serginiň işiniň çäklerinde daşary ýurt kompaniýalaryndan gelip gowşan teklipleri düýpli öwrenmegi hem-de daşary döwletler bilen söwda-ykdysady gatnaşyklary has-da ösdürmek, ýurdumyzda öndürilýän harytlaryň eksport möçberlerini artdyrmak işinde peýdalanmagy tabşyrdy.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary M.Babaýew güýz-gyş möwsüminiň gelmegi bilen içerki sarp edijileri tebigy gaz bilen bökdençsiz üpjün etmek boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi.
Ýurdumyz boýunça 930 müň 210 hojalyk hem-de 5 müň 424 senagat we durmuş maksatly kärhana şertnamalaýyn esasda tebigy gaz bilen üpjün edilýär. Häzirki döwürde güýz-gyş möwsümine taýýarlyk boýunça işler doly möçberde tamamlandy. “Türkmengaz” döwlet konserniniň “Türkmengazüpjünçilik” hem-de “Türkmengazakdyryş” birleşikleriniň hünärmenleri gaz geçiriji ulgamlaryň we gaz paýlaýjy desgalaryň, ýokary, orta hem-de pes basyşly gaz geçirijileriň talaba laýyk işlemegini üpjün etmek boýunça barlag, arassalamak we abatlamak işlerini berjaý etdiler.
Tebigy gazy sarp edýän ilatly ýerlerde, edara-kärhanalarda, mekdeplerde, çagalar baglarynda we hassahanalarda gaz bilen işledilýän enjamlaryň tehniki ýagdaýyna we ondan peýdalanmagyň düzgünleriniň berjaý edilişine yzygiderli gözegçilik edilýär. Öňüni alyş we düşündiriş işlerine, tebigy gazy tygşytly ulanmaga aýratyn üns berilýär. Häzirki wagtda ýurdumyzyň ähli ilatly ýerleri tebigy we suwuklandyrylan gaz bilen doly üpjün edilýär. Täze hojalyklarda hem-de ýaşaýyş toplumlarynda gaz hasaplaýjy enjamlary oturtmak boýunça işler netijeli ýerine ýetirilýär.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, ýurdumyzyň tebigy baýlyklaryny, ilkinji nobatda, tebigy gazy aýawly we rejeli ulanmagyň wajypdygyna ünsi çekdi. Döwlet Baştutanymyz önümçilik hem-de durmuş ulgamlaryna döwrebap energiýa tygşytlaýjy tehnologiýalary we “mawy ýangyjy” sarp etmegiň halkara ölçeglerine kybap hasabat ulgamyny ornaşdyrmak işini hemişe gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.
Döwlet Baştutanymyz ýurdumyzyň halk hojalygynyň ähli ulgamlarynda bolşy ýaly, ýangyç-energetika toplumynda hem döwrebap önümçilikleriň döredilýändigini, dünýäniň meşhur önüm öndürijilerinden getirilen ýokary tehnologiýaly enjamlar bilen üpjün edilen kärhanalaryň gurulýandygyny we ulanmaga berilýändigini belledi. Şunuň bilen baglylykda, milli Liderimiz pudak tarapyndan öndürilýän ýokary hilli önümleriň möçberlerini artdyrmak boýunça zerur çäreleri görmegiň wajypdygyny aýdyp, wise-premýere bu babatda anyk tabşyryklary berdi.
Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary E.Orazgeldiýew ýurdumyzyň welaýatlarynda dowam edýän möwsümleýin oba hojalyk işleriniň çäklerinde bugdaý ekişiniň geçirilişi hem-de pagta ýygymy möwsüminiň alnyp barlyşy barada hasabat berdi.
Şu günler sebitlerde güýzlük däne ekişi dowam edýär. Öz wagtynda gögeriş almak maksady bilen, gögeriş we tagt suwuny tutmak işleri geçirilýär. Daýhanlar ýokary hilli tohumlar bilen üpjün edilýär. Oba hojalyk tehnikalaryny we gurallaryny sazlaşykly işletmek boýunça ähli zerur çäreler görülýär.
Pagta ýygymy möwsüminiň barşynda şu güne çenli pagtanyň 124 müň tonnadan gowragy ýygnaldy. Pagta hasylyny kabul ediş harmanhanalarynda gije-gündiziň dowamynda bökdençsiz kabul etmek we pagta arassalaýjy kärhanalarda gaýtadan işlemek boýunça degişli işler alnyp barylýar. Häzirki wagtda uçarlaryň we derman pürküjileriň kömegi bilen gowaçalaryň ýapragyny düşürmek işleri dowam edýär.
Şunuň bilen birlikde, Daşoguz we Lebap welaýatlarynda şaly ekilen meýdanlarda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg işleri alnyp barylýar.
Hormatly Prezidentimiz güýzlük däne ekişiniň we pagta ýygymynyň depginleriniň pesdigini aýdyp, bu möhüm oba hojalyk işleriniň depginini güýçlendirmek hem-de bu möhüm möwsümleýin işleri bellenilen möhletde we ýokary hilli geçirmek boýunça degişli guramaçylyk çärelerini görmegi wise-premýerden talap etdi. Milli Liderimiziň belleýşi ýaly, şu maksatlarda ýurdumyzyň Oba we suw hojalygy ministrliginiň garamagyna gelip gowşan döwrebap oba hojalyk tehnikalaryny netijeli peýdalanmak zerurdyr.
Umuman, döwlet Baştutanymyz welaýatlaryň oba hojalygynda işleriň ýagdaýyna nägilelik bildirip, obasenagat toplumynda geçirilýän özgertmeleri işjeňleşdirmek boýunça anyk teklipleri taýýarlamagy tabşyrdy. Bu özgertmeler oba hojalyk önümleriniň dürli görnüşleriniň möçberini artdyrmaga gönükdirilendir.
Hormatly Prezidentimiz ekerançylygyň medeniýetini has-da ýokarlandyrmaga, şol sanda ähli ýerlerde öňdebaryjy agrotehnologiýalary ornaşdyrmagyň, bu ulgamda iň gowy dünýä tejribesini ulanmagyň, şeýle hem obalarda täze ykdysady gatnaşyklary kemala getirmegiň, telekeçiligi ösdürmegiň hasabyna ýokarlandyrmaga aýratyn üns berilmelidigini belläp, bu babatda wise-premýere birnäçe anyk görkezmeleri berdi.
Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary M.Aýdogdyýew gözegçilik edýän senagat toplumynyň pudaklarynda alnyp barylýan işler barada hasabat berdi. Şunuň bilen baglylykda, himiýa senagatynyň kärhanalaryny mineral dökünleri öndürmek üçin zerur çig mal bilen üpjün etmek boýunça görülýän çäreler barada habar berildi. «Türkmenhimiýa» döwlet konserniniň önümçilik kuwwatlyklaryndan has doly peýdalanmak maksady bilen, azot dökünlerini öndürýän «Tejenkarbamid» zawodyny zerur çig mal bilen üpjün etmek boýunça degişli işleriň durmuşa geçirilýändigi bellenildi.
Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, içerki islegleri kanagatlandyrmak üçin we daşary yurt bazarlarynda uly islegden peýdalanýan bäsdeşlige ukyply önümleriň dürli görnüşleriniň öndürilişini artdyrmak baradaky wezipeleri çözmekde himiýa senagatyna möhüm orun degişlidigini aýtdy. Milli Liderimiz ýokary hilli mineral dökünleriniň dürli görnüşleriniň öndürilişini artdyrmagyň ýurdumyzyň ykdysadyýetini, hususan-da, oba hojalygyny ösdürmek üçin uly ähmiýete eýedigini belläp, himiýa kärhanalarynyň işini döwrüň talabyna laýyk derejede kämilleşdirmegiň wajypdygyny aýtdy we bu babatda wise-premýere anyk görkezmeleri berdi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary D.Amangeldiýew gözegçilik edýän gurluşyk, energetika ulgamlarynda hem-de jemagat hojalygynda alnyp barylýan işler hem-de döwlet Baştutanymyzyň paýtagtymyzy abadanlaşdyrmak boýunça beren tabşyryklarynyň ýerine ýetirilişi barada hasabat berdi.
Wise-premýer şeýle hem Jemagat hojalygy ministrliginiň garamagyndaky agyzsuw edaralary üçin zerur bolan alýuminiý sulfatynyň 15 müň tonnasyny satyn almak barada yglan edilen halkara bäsleşiginiň jemleri barada habar berdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, ilaty agyz suwy bilen doly üpjün etmegiň döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugry bolup durýandygyny, munuň giň möçberli maksatnamalarda öz beýanyny tapýandygyny belledi.
Şunuň bilen birlikde, milli Liderimiz agyz suwuny rejeli ulanmak, onuň ýitgilerini azaltmak, pudaklaýyn kärhanalaryň esasy gaznalaryny täzelemek boýunça çäreleri görmegiň wajypdygyny aýtdy we wise-premýere bu babatda anyk tabşyryklary berdi.
Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Annameredow gözegçilik edýän ulgamlaryndaky işleriň ýagdaýy barada hasabat berdi. Wise-premýeriň habar berşi ýaly, Demir ýol ulaglary ministrliginiň garamagyndaky birnäçe kärhanalaryň guramaçylyk-hukuk düzümini kämilleşdirmek hem-de onuň binýadynda demir ýoluň Aşgabat böleginiň birleşdirilen hojalygynyň paýly gatnaşmagynda
“Türkmendemirýollary” açyk görnüşli paýdarlar jemgyýetini döretmek boýunça degişli işler geçirildi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow demir ýol pudagynyň maddy-enjamlaýyn binýadynyň toplumlaýyn döwrebaplaşdyrylmagyna, hereket edýän polat ýollarynyň durkunyň täzelenmegine, giňeldilmegine ünsi çekdi. Soňky ýyllarda ýurdumyzda iň öňdebaryjy tehnologiýalar esasynda demir ýollary gurmak boýunça möhüm taslamalar yzygiderli durmuşa geçirilýär. Olar dürli ugurlar boýunça ýurdumyzyň üstünden geçýän sebit we sebitara ulag geçelgelerini döretmäge hyzmat edýär diýip, milli Liderimiz aýtdy.
Şu babatda döwlet Baştutanymyz elektrik hereketlendirijilerde işleýän döwrebap lokomotiwler bilen otlularyň düzüminiň üstüni ýetirmegiň zerurdygyna aýratyn üns berdi. Şol tehnikalar öz häsiýetnamalary boýunça howpsuzlygyň we ekologiýanyň ýokary halkara talaplaryna doly laýyk gelýär.
Hormatly Prezidentimiz demir ýol pudagyny dolandyrmagyň häzirki zaman usullaryny giňden ornaşdyrmak meseleleriniň üstünde durup geçip, “Türkmendemirýollary” açyk görnüşli paýdarlar jemgyýetini döretmek barada öňe sürlen teklibiň wajypdygyny belledi hem-de şunuň bilen baglylykda, wise-premýere bu möhüm meseläni içgin öwrenmek boýunça birnäçe anyk görkezmeleri berdi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary A.Garajaýew gözegçilik edýän ulgamlaryny ösdürmek, taryhy-medeni mirasy düýpli öwrenmek, aýawly saklamak hem-de dünýä ýaýmak boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi. Şunuň bilen baglylykda, türkmen halkynyň gadymy taryhynyň we özboluşly baý medeniýetiniň subutnamalary bolýan milli muzeý gymmatlyklarynyň halkara derejesinde guralýan sergileri hakynda habar berildi.
Wise-premýer şeýle hem Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň açylyş dabarasy hem-de “Aşgabat 2017” oýunlarynyň çäklerinde meýilleşdirilen beýleki wakalar mynasybetli geçiriljek medeni çäreler barada hasabat berdi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow hasabaty diňläp, türkmen halkynyň özboluşly ruhy we maddy medeni mirasynyň, umumadamzat ähmiýetine eýe bolan egsilmez milli gymmatlyklarynyň bardygyny belledi. Olaryň düýpli öwrenilmegi, geljekki nesillere ýetirmek üçin şertleriň döredilmegi hem-de daşary döwletlerde giňden wagyz edilmegi medeniýet babatda döwlet syýasatynyň ileri tutulýan wezipeleri bolup durýar diýip, döwlet Baştutanymyz bu ugurlarda işleriň gerimini giňeltmek boýunça wise-premýere anyk görkezmeleri berdi. Öňümizdäki Aziada bagyşlanan çäreleri guramak we geçirmek babatda aýratyn tabşyryklar berildi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary S.Toýlyýew gözegçilik edýän saglygy goraýyş, ylym, bilim, sport ulgamlarynda işleriň ýagdaýy hem-de döwlet Baştutanymyzyň kombustiologiýa kömegi gullugynyň—ýanygy bejeriş lukmançylygynyň işini guramak boýunça beren tabşyryklarynyň ýerine ýetirilişi barada hasabat berdi.
Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrliginiň buýurmasy boýunça Aşgabat şäherinde Ýanygy bejeriş merkezini gurmak maksady bilen, potratçyny seçip almak babatda halkara bäsleşigini geçirmek teklip edilýär. Merkezde degişli lukmançylyk hyzmatlaryny etmek üçin ýöriteleşdirilen anyklaýyş, bejeriş we saglygy dikeldiş hem-de kömekçi bölümlerini ýerleşdirmek göz öňünde tutulýar.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow täze merkezi döretmek boýunça ähli guramaçylyk meselelerini düýpli seljermegi tabşyrdy. Merkez işgärleriniň hünär derejesi hem-de ýerine ýetirilýän hyzmatlar boýunça halkara derejesine laýyk gelmelidir. Döwlet Baştutanymyz iň gowy daşary ýurt tejribesini öwrenmek hem-de ony lukmançylygyň täze tehnologiýalary we usullary, dikeldiş hem-de intensiw terapiýasy bilen bir hatarda ornaşdyrmak, täze merkezde hirurgiýa-kosmetologiýa, “Tiz kömek” bölümlerini döretmegi göz öňünde tutmak barada tabşyryk berdi.
Milli Liderimiz bu edaranyň işiniň maddy-enjamlaýyn üpjünçiligi bilen bir hatarda, termiki şikeslerden ejir çekenlere lukmançylyk—durmuş kömegini bermegiň netijeliligini artdyrmak maksady bilen, işgärleri taýýarlamagyň, saglygy goraýyş ulgamynyň beýleki düzümleri bilen özara gatnaşyklary ýola goýmagyň meselelerine aýratyn üns bermegiň zerurdygyna ünsi çekip, wise-premýere bu wajyp çäreleri içgin öwrenmek barada anyk görkezmeleri berdi.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, daşary işler ministri R.Meredow BMG-niň Baş Assambleýasynyň 72-nji maslahatyna taýýarlyk görlişi barada hasabat berdi. Bellenilişi ýaly, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow tarapyndan amala aşyrylýan daşary syýasat strategiýasynyň esasy ugurlarynyň biri halkara düzümleri, şol sanda hyzmatdaşlyk etmäge aýratyn orun berilýän Birleşen Milletler Guramasy bilen gatnaşyklary ösdürmekden ybaratdyr.
Wise-premýer, DIM-niň ýolbaşçysy bu ugurda alnyp barylýan işler barada hasabat berip, Nýu-Ýorkda Milletler Bileleşiginiň nobatdaky forumynda ýurdumyzyň beýan etjek ileri tutulýan ugurlary barada giňişleýin aýtdy. Öňde boljak çäreleriň barşynda ählumumy parahatçylygyň, howpsuzlygyň we durnuklylygyň yzygiderli goralmagy Türkmenistanyň alyp barýan işiniň esasy ugry hökmünde kesgitlenildi. Şunuň bilen baglylykda, terrorçylyga garşy göreşmekde hyzmatdaşlar bilen tagallalary birleşdirmäge aýratyn üns bermek teklip edilýär. Hususan-da, ýurdumyz Merkezi Aziýada BMG-niň terrorçylyga garşy Ählumumy strategiýasyny durmuşa geçirmek boýunça “Merkezi Aziýa—Birleşen Milletler Guramasy ýokary derejeli gepleşigiň” netijeleri boýunça kabul edilen Aşgabat Jarnamasyny amala aşyrmak maksady bilen köptaraplaýyn hyzmatdaşlygy işjeň ösdürmegi maksadalaýyk hasaplaýar.
Mundan başga-da, Türkmenistan öňüni alyş diplomatiýasyna möhüm orun berýär hem-de Merkezi Aziýa üçin öňüni alyş diplomatiýasynyň sebit merkeziniň işine uly ähmiýet berýär. Şunuň bilen baglylykda, Baş Assambleýanyň 72-nji maslahatynyň çäklerinde ýurdumyz howpsuzlygy we parahatçylygy üpjün etmek işinde derwaýys meseleleri çözmekde öňüni alyş diplomatiýasynyň gurallaryny goldamak üçin Kararnamany işläp taýýarlamak we kabul etmek mümkinçiligine seretmegi teklip eder.
Esasy teklipleriň hatarynda häzirki zaman dünýäsiniň ýagdaýlaryny nazara almak bilen, ählumumy kiber-howpsuzlygy üpjün etmekde dünýä jemgyýetçiliginiň işleriniň işjeňleşdirilmegi agzaldy. Onuň ösdürilmegi maglumat-tehnologiýalar ulgamyndaky örän uly üstünlikler bilen bilelikde alnyp barylýar.
Durnukly ösüş maksatlaryny amala aşyrmagyň bähbitlerinde hyzmatdaşlygy has-da pugtalandyrmak döwletimiziň halkara derejesinde alyp barýan işleriniň ileri tutulýan ugurlary bolar. Bu babatda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň goldawy bilen Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary institutynda döredilen Durnukly Ösüş Maksatlary boýunça ylmy-usulyýet merkeziniň bu maksatlary netijeli durmuşa geçirmek üçin ylmy-usulyýet binýadyny döretmekde esasy orun eýelejekdigini aýratyn bellemek gerek.
Durnukly ösüşi üpjün etmegiň möhüm ýagdaýy hökmünde sportuň ähmiýetini belläp, Türkmenistan BMG-niň Baş Assambleýasynyň 71-nji maslahatynyň resminamasy hökmünde çap edilen “Aziada-2017: Parahatçylygyň we ösüşiň ugrunda halkara sport hyzmatdaşlygy” atly halkara sport kongresiniň jemleýji Jarnamasyna esaslanyp, ýurdumyzda ÝUNESKO-nyň howandarlygynda bedenterbiýä we sporta jogap berýän ministrleriň hem-de ýolbaşçy işgärleriň ýedinji halkara maslahatynyň geçirilmegini teklip eder.
Türkmenistan 2030-njy ýyla çenli Durnukly ösüş babatda gün tertibiniň düzgünnamalaryny ýerine ýetirip hem-de adam hukuklaryny we mümkinçiliklerini giňeltmek işinde sportuň goşandynyň artýandygyny ykrar etmek bilen, Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça VAziýa oýunlaryna bosgunlaryň olimpiýa toparynyň gatnaşmagy baradaky başlangyjy öňe sürdi. Şuny nazara alyp, BMG-niň adam hukuklary baradaky Geňeşiniň 2017-nji ýylyň sentýabrynda Ženewada geçiriljek 36-njy mejlisiniň çäklerinde bosgunlaryň olimpiýa toparynyň parahatçylygy we howpsuzlygy pugtalandyrmaga goşýan ähmiýetli goşandyny höweslendirmek hakyndaky resminamany kabul etmek teklip ediler.
BMG-niň Baş Assambleýasynyň öňde boljak maslahatynyň barşynda Türkmenistan öz daşary syýasat işiniň möhüm ugurlarynyň biri hökmünde halkara ykdysady hyzmatdaşlygynyň giňeldilmegini kesgitledi. Şu maksat bilen, energetikany hem-de ulag-aragatnaşyk ulgamlaryny ösdürmek meselelerine uly orun berler. Ine, döwletimiz Türkmenistanyň başlangyjy bilen dünýä jemgyýetçiligi tarapyndan kabul edilen täze halkara ulag-üstaşyr geçelgelerini döretmäge hem-de öňden bar bolan geçelgeleriň ulanylmagyny işjeňleşdirmäge gönükdirilen çözgütleriň durmuşa geçirilmegini dowam eder.
Wise-premýer, DIM-niň ýolbaşçysy 2016-njy ýylyň noýabr aýynda BMG-niň ulag ulgamy boýunça ählumumy maslahatynyň netijeleri boýunça kabul edilen Aşgabat Beýannamasynyň ähmiýetini belläp, Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 72-nji maslahatynda Türkmenistanyň “Durnukly Ösüş Maksatlaryna ýetmek üçin ulaglaryň ähli görnüşleriniň arasynda gatnaşyklary ösdürmek” atly Kararnamasyny taýýarlamagyň mümkinçiligine seretmegi teklip etjekdigini habar berdi.
Ozalky ýyllarda bolşy ýaly, energetika ulgamynda hyzmatdaşlyk etmek, energiýa serişdelerine durnukly we adalatly elýeterliligi üpjün etmek hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň daşary syýasat strategiýasynyň esasy ugurlarynyň biri bolup durýar. Ýurdumyz Energetika Hartiýasynyň Konferensiýasyna Başlyklyk etmeginiň maksatnmasyna laýyklykda, şu ýylyň dowamynda durnukly energetika ulgamynda täze halkara-hukuk guralyny işläp taýýarlamak işini işjeňleşdirmek boýunça toplumlaýyn çäreleri görýär. Öňde boljak maslahatyň çäklerinde Türkmenistan energiýa çeşmelerini hem-de energiýa serişdeleriniň iberilýän ugurlaryny diwersifikasiýalaşdyrmak üçin guramaçylyk, hukuk, ykdysady, tehniki we beýleki zerur şertleri döretmek işine gatnaşar.
Ekologiýa ulgamynda halkara hyzmatdaşlygyna işjeň goldaw bermek ýurdumyzyň daşary syýasy ugrunyň esasy aýratynlygydyr. Döwletimiz Baş Assambleýanyň nobatdaky maslahatynyň barşynda, şeýle hem daşky gurşawy goramagyň, suw serişdelerini dolandyrmagyň, tebigy hem-de tehnogen betbagtçylyklaryň öňüni almagyň we olaryň täsirini peseltmegiň möhüm meselelerini çözmek boýunça halkara tagallalaryna işjeň gatnaşar.
Türkmenistanyň Araly halas etmegiň Halkara Gaznasynda başlyklyk etmegini nazara alyp, 2018-nji ýylda ýurdumyzda Birleşen Milletler Guramasynyň Ösüş Maksatnamasy, Daşky Gurşaw baradaky Maksatnamasy (UNEP), Merkezi Aziýa üçin Öňüni alyş diplomatiýasy boýunça sebit merkezi ýaly ýöriteleşdirilen halkara düzümleriň gatnaşmagynda Halkara Gaznasyny dörediji döwletleriň Baştutanlarynyň sammitini geçirmek teklip edilýär.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Türkmenistanyň Birleşen Milletler Guramasy hem-de onuň düzümleýin bölümleri bilen hyzmatdaşlyk etmegiň strategiki häsiýetini kanagatlanma bilen nygtap, Aşgabatda hereket edýän Merkezi Aziýa üçin Öňüni alyş diplomatiýasy boýunça Sebit merkeziniň däp bolan bu hyzmatdaşlygyň netijeli häsiýetiniň aýdyň mysaly bolup hyzmat edýändigini belledi.
“Açyk gapylar” syýasatyny amala aşyrýan ýurdumyz ählumumy parahatçylygy hem-de howpsuzlygy berkarar etmek maksady bilen, oňyn halkara gatnaşyklaryny giňeltmäge, sebit we dünýä möçberinde netijeli hyzmatdaşlygy ösdürmäge mundan beýläk-de hemmetaraplaýyn ýardam berer diýip, milli Liderimiz aýtdy. Bitarap Türkmenistanyň BMG-niň Baş Assambleýasynyň 72-nji maslahatyna garamaga hödürleýän netijeli teklipleri daşary syýasat ugrunyň Türkmenistanyň 2017—2023-nji ýyllar üçin Konsepsiýasynda öňde goýlan maksatlara ýetmäge gönükdirilendir.
Biz Milletler Bileleşiginiň öňde boljak forumyna häzirki döwrüň möhüm meselelerini çözmek, ählumumy parahatçylygy, durnuklylygy hem-de howpsuzlygy saklamak we berkitmek işinde BMG-niň öňdäki ornuny ykrar etmek, 2030-njy ýyla çenli durnukly ösüş ulgamynda gün tertibinde kesgitlenilen wezipeleri hem-de maksatlary üstünlikli ýerine ýetirmek boýunça halkara tagallalary birleşdirmek işinde ähmiýetli tapgyr hökmünde garaýarys diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow aýtdy.
Türkmenistanyň ileri tutýan ugurlary onuň daşary syýasat ýörelgeleriniň binýatlyk esaslarynyň mizemezdigini görkezýär. Şol ýörelgelere laýyklykda, döwletimiz Bitaraplyk, goşulmazlyk ýörelgelerine pugta eýermegi, dawalary we gapma-garşylyklary parahatçylykly, syýasy serişdeler arkaly çözmäge pugta ygrarly bolmakdan ugur almagy maksat edinýär. Dünýä jemgyýetçiliginiň garamagyna teklip ediljek halkara başlangyçlar Birleşen Milletler Guramasynyň çäklerinde hyzmatdaşlyk etmegiň esasy ýörelgeleriniň geljegi uly garaýyşlaryny şöhlelendirýär.
Döwlet Baştutanymyz Türkmenistanyň forumyň işine gatnaşmagyna
taýýarlyk görmek meselelerine ýokary jogapkärçilikli we toplumlaýyn çemeleşmegiň zerurdygyny nygtap, ýurdumyzyň hökümet wekiliýetiniň düzümini tassyklady hem-de wise-premýere, DIM-niň ýolbaşçysyna birnäçe anyk tabşyryklary berdi.
Mejlisiň Başlygy A.Nurberdiýewa ýurdumyzyň kanunçylyk-hukuk binýadyny has-da döwrebaplaşdyrmak, demokratik esaslaryny pugtalandyrmaga, ileri tutulýan ulgamlary ösdürmek üçin amatly hukuk şertlerini döretmäge gönükdirilen birnäçe kanunlary hem-de kadalaşdyryjy-hukuknamalaryny işläp taýýarlamak babatda hormatly Prezidentimiziň maslahatlaryny berjaý etmek boýunça milli parlamentiň alyp barýan işleri barada habar berdi. Şeýle hem Türkmenistanyň Ýaşulularynyň nobatdaky maslahatynyň mejlisini guramaçylykly geçirmek, onuň maksatnamasyny hem-de degişli resminamalaryny düýpli işläp taýýarlamak babatda alnyp barylýan işler barada aýdyldy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow döwletimiziň durmuş-ykdysady maksatnamalarynyň taslamalaryny mundan beýläk-de üstünlikli berjaý etmek maksady bilen, milli parlamentiň kanun çykaryjylyk işiniň depginli bolmagynyň wajypdygyny nygtady. Döwlet Baştutanymyz şeýle hem parlamentarileriň öz ygtyýarlyklaryny netijeli alyp barmagyny hem-de olaryň ýaş nesilleri terbiýelemek, sagdyn durmuş ýörelgelerini wagyz etmek boýunça işlere işjeň gatnaşmagynyň zerurdygyny aýtdy.
Milli Liderimiz Ýaşulularyň nobatdaky maslahatyna taýýarlyk görlüşi baradaky meselä degip geçip, ony ýokary derejede guramaçylykly geçirmek üçin hemme şertleri göz öňünde tutmagyň zerurdygyny nygtady.
Soňra döwlet Baştutanymyz “Aşgabat 2017” oýunlaryna taýýarlyk görmek meseleleri barada durup geçdi. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow öňümizdäki Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň halkara olimpiýa hereketini ösdürmäge Bitarap Türkmenistanyň saldamly goşandy bolmalydygyny, döwletleriň we halklaryň arasynda dostlukly gatnaşyklary pugtalandyrmaga ýardam etmelidigini, dünýäniň sport giňişliginde ýurdumyzyň abraýyny has-da artdyrmalydygyny belledi.
Milli Liderimiz ýygnananlara ýüzlenip, bu işe gatnaşýan düzümleriň ählisiniň sazlaşykly hereket etmelidigini nygtady. Her bir çäre mynasybetli dabaralary guramak, ýaryşlary geçirmek hem-de olary çaltlyk bilen köpçülikleýin habar beriş serişdelerinde beýan etmek bilen bagly çäreler takyk berjaý edilmelidir diýip, döwlet Baştutanymyz aýtdy we degişli wise-premýerlere bu meseleleri berk gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.
Soňra milli Liderimiz her ýylyň sentýabr aýynyň ikinji şenbesinde ýurdumyzda Energetika senagatynyň işgärleriniň gününiň döwlet derejesinde giňden bellenip geçilýändigini aýdyp, ýygnananlary we olaryň üsti bilen ýurdumyzyň ähli energetikaçylaryny hünär baýramy bilen tüýs ýürekden gutlady hem-de olara berk jan saglyk, uzak ömür, maşgalada agzybirlik, alyp barýan işlerinde uly üstünlikleri arzuw etdi.
Ministrler Kabinetiniň mejlisinde döwlet durmuşyna degişli başga-da birnäçe meselelere garaldy we olar boýunça degişli çözgütler kabul edildi.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow mejlisi jemläp, oňa gatnaşanlaryň ählisine berk jan saglyk, maşgala abadançylygyny hem-de uly üstünlikleri, Sagdynlygyň we ruhubelentligiň ýylynda berkarar Watanymyzyň ähli halkyna gülläp ösüş arzuw etdi.
Türkmenistanyň Döwlet habarlar agentligi


text:
"ABŞ bilen Ysraýylyň “syýasy oýunlar” bilen dünýädäki musulmanlary Iýerusalimden aýyrmak isleýär"
Ruhani Ministrler kabinetiniň mejlisinden soň beýanat berdi
Eýranyň Prezidenti Hasan Ruhani ABŞ-nyň Tel Awiw şäherindäki ilçihanasyny Iýerusalime göçürmeginiň BMG-nyň kararlaryna bap gelmeýändigini we sebitiň parahatçylygyna we durnuklylygyna zeper ýetirjekdigini aýtdy.
Ministrler kabinetiniň mejlisinden soň beýanat beren Ruhani, ABŞ bilen Ysraýylyň “syýasy oýunlar” bilen dünýädäki musulmanlary Iýerusalimden aýyrmak isleýändigini nygtady.
Ruhani “Sionist ulgam bilen ABŞ, palestinanyň halkyny basyş etmek bilen legal hak-hukuklaryndan mahrum ediris ýada musulmanlary öz topraklaryndan ýagny Iýerusalimdem aýyrarys öýdýärler. Emma gaty ýalňyşýarlar. Iýerusalim syýasy oýunlary bilen 1,5 milliardlyk ilata eýe bolan musulmanlardan aýrylyp bilinmez” diýdi.
Ysraýylyň Gazada hüjümleri barada hem durup geçen Ruhani, “Nekbe gününde palestinaly musulmanlar elleri boş meýdanlara çykdylar. Emma dünýä sionistleriň ýaragsyz asuda ilata hakyky gülleler bilen ot açandygyny gördü. Palestinanyň asuda halkyny gana buladylar we onlarça adamy öldürip, müňlerçe adamy ýaraladylar” diýdi.
Çykyşynda ABŞ-nyň ýurduna goýan täze embargolary barada hem durup geçen Eýranyň Prezidenti Ruhani “Eýranyň halky basyşa, embargo we söweş hemlesine boýun egmez” diýdi.


text:
Geçen sişenbe güni TMÝG-niň Merkezi geňeşiniň, Türkmenistanyň Bilim ministrliginiň hem-de Türkmenistanyň Zenanlar birleşiginiň Merkezi geňeşiniň bilelikde guramagynda Türkmen döwlet medeniýet institutynda ýokary okuw mekdepleriniň talyp gyzlarynyň arasynda geçirilýän «Talyp gözeli 2018» atly bäsleşigiň jemleýji tapgyry boldy. Oňa ýurdumyzdaky ýokary okuw mekdeplerinden gelen halypa mugallymlar, talyp ýaşlar, döredijilik we sungat işgärleri, köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekilleri gatnaşdylar.
Bäsleşigiň şertleri boýunça talyp gyzlar «Türkmenistan —; Beýik Ýüpek ýolunyň ýüregi» ýyly mynasybetli aýdym, goşgy, monolog ya-da sahna arkaly öz ussatlygyny görkezmekde, şeýle hem «Bereketli türkmen saçagy» atly kitapdan ugur alyp, milli tagamymyz bolan unaş kesmekde, şeýle hem türkmen milli lybaslarymyzyň döwrebaplaşdyrylan görnüşlerini görkezip, egin-eşik geýmekde milliligimiziň häzirki zaman öwüşginlerini, zamanabaplygyny ussatlyk bilen berjaý etmekde öz başarnyklaryny görkezdiler.
Çäräniň başynda bäsleşige gatnaşan talyp gyzlar özlerini tanyşdyryp, sahna ussatlyklaryny, edep-ekramlylygy, türkmen gyzlaryna mahsus bolan mylaýymlygy berjaý edip, bäsleşigiň şertlerini ýerine ýetirdiler. Olar gadymy milli mirasymyzyň dürdäneleri bolan rowaýatlardan, dessanlardan ýerine ýetiren sahnalary bilen çykyş etdiler. Şeýle-de çäräniň barşynda ýerine ýetirilen aýdym-sazlar dabara gelenleriň göwün guşuny ganatlandyryp, olary has-da ruhlandyrdy.
Bäsleşigiň ahyrynda üç şert boýunça bäsleşen gyzlara emin agzalary adalatly baha berdiler. Baş baýraga Magtymguly adyndaky Türkmen döwlet uniwersitetiniň 1-nji ýyl talyby Gunçagül Hangulyýewa, birinji orna Türkmen döwlet medeniýet institutynyň 2-nji ýyl talyby Oguljahan Gurbanýazowa, ikinji orna Halkara nebit we gaz uniwersitetiniň 1-nji ýyl talyby Aýgül Myradowa, üçünji orna Türkmenistanyň Içeri işler ministrliginiň institutynyň 4-nji ýyl talyby Mahym Mätiýewa mynasyp boldy.
Dabaranyň ahyrynda ýeňiji Manlara hem-de bäsleşige gatnaşan talyp gyzlara ýadygärlik sowgatlar we Hormat hatlary gowşuryldy. Dabara gatnaşyjylar Gahryman Arkadagymyza alkyş sözlerini aýtdylar.
Ýörite habarçymyz.
© TÜRKMENISTANYŇ ZENANLAR BIRLEŞIGINIŇ MERKEZI GEŇEŞI zenan.gov.tm 2012-2018 Email: zenan@mail.com


text:
HEZRETI PYGAMBERIMIZIŇ AHLAGY
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖيمِ
Älemleri ýokdan bar eden we älemler içinde ýalňyz özüne ybadat etsinler diýip ynsanlary iň ýokary derejede ýaradan, sansyz nygmatlary ynsanlaryň hyzmatyna beren Allatagala hamdy-senalar bolsun. Salam we salawat soň pygamber Muhammet SAW-e onuň maşgalasyna we ashabyna bolsun. Hormatly adamlar biziň bu günki wagzymyz Hezreti Pygamberimiziň ahlagy barada bolar.
Pygamberleriň iberliş maksady mukaddes kitabymyz bolan Kurany Kerimde şeýle nygtalýar:
وَمَا نُرْسِلُ الْمُرْسَل۪ينَ اِلَّا مُبَشِّر۪ينَ وَمُنْذِر۪ينَۚ فَمَنْ اٰمَنَ وَاَصْلَحَ فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ وَالَّذ۪ينَ كَذَّبُوا بِاٰيَاتِنَا يَمَسُّهُمُ الْعَذَابُ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُونَ
“Biz pygamberleri gowulyklary buşlaýyjylar we azaplary duýduryjylar edip iberendiris. Iman getirip, özüni düzedenlere gorky ýokdur, olar gynanmazlar-da. Aýatlarymyzy inkär edenlere bolsa edýän pyssy-pyjurlyklary sebäpli azap ýolugar.”
Şol sebäpli hem her bir kowum Allatagala tarapyndan özlerine iberilen Pygambere boýun bolmaly, ony özlerine görelde edinmelidirler.
*Hojaýynlara hyzmatgärlerini öz iýip-içýän zatlaryndan naharlamalaryny ündärdi hat-da ölüm ýassygyna başyny goýanda-da: “Eliňiziň aşagyndaky hyzmatçylara we işgärlere gowy serediň, olaryň haklaryny iýmäň we namazyňyza berk boluň” diýip sargyt edipdi;
*Hemişe saçagyň başyndan doly doýman, ýarym aç ýagdaýda turardy;
*Tämizlige örän ähmiýet bererdi we ony berjaý ederdi;
*Hususy işlerini özi ederdi;
*Asla dünýä malyna göz dikmezdi. Hat-da öz ýanynda dünýä maly barada gürrüň edenlerinde: “Eşitmänmidiňiz, sada durmuş imandandyr” diýipdi.
*Köplenç iýýäni arpa we hurmady, Allanyň huzuryna gowşanynda hem öýünde arpadan başga hiç bir iýmit ýokdy;
*Hiç kimiň aýybyny ýüzüne urmazdy;
*Örän adalatlydy;
*Musulmanlary zähmet çekmäge, ylym öwrenmäge höweslendirerdi.
*Elmydama hakykatyň tarapdarydy;
*Zulum we süýthorlygyň duşmanydy;
*Ynsanlaryň bähbidi üçin öz bähbidini terk ederdi;
*Adamlara baýlygyna we mertebesine görä däl-de takwalygyna we ahlagyna görä baha bererdi;
Hezreti Pygamberimiz alaýhyssalam ähli tarapdan hem görelde alarlyk kämil we ajaýyp ynsandyr. Çünki Allatagala ony iň kämil ahlagy tamamlamak üçin iberendir. Ahlaklylyk bolsa jennetlik adamlaryň sypatlaryndan biridir. Şol sebäpli hem her bir adam Hezreti Pygamberimizi ahlak-syraty, ýaşaýyş-durmuşy, emir-nesihatlary bilen doly tanamaklyga, ony öwrenmeklige, özüne görelde edinmeklige, emir we maslahatlaryny berjaý etmeklige borçludyr. Çünki onuň ahlagy Kurany Kerimiň ahlagydyr. Hezreti Aýşa enemizden özüne Resulallanyň ahlagy barada soranlarynda: “Siz Kuran okamaýarsyňyzmy?! Alla resulunyň ahlagy Kurandy” diýip jogap beripdi.
Hezreti Pygamberimiz alaýhyssalam dünýäde dogrulygy we dogruçyllygy, amanada wepalylygy, asylly ahlak we häsiýeti, dürüslik we halallygy gazanmagy başaranyň, gazanyp bilmedik başga zatlary üçin gynanmazlygyny sargyt edipdir.
Wagzymyzy Pygamberimiz sallallahu aleýhi we sellemiň şu bereketli dogasy bilen tamamlalyň: “Eziz Allam! Hormat duýmaýan kalbdan Saňa sygynýan, makbul bolmaýan dogadan Saňa sygynýan, doýmak bilmeýän nebisden Saňa sygynýan, peýdasy bolmaýan ylymdan Saňa sygynýan, bu dört zatdan Saňa sygynýan!”
Bereketli on iki dirhem
Hezreti Pygamberimiz sallallahu aleýhi we sellem bir köýnek satyn almasy üçin Hezreti Alyny bazara iberipdi. Hezreti Aly bazara gidip, on iki dirheme bir köýnek satyn alyp geldi. Şonda Hezreti Pygamberimiz alaýhyssalam bilen Hezreti Alynyň arasynda şeýle gürrüňdeşlik geçdi
Hezreti Pygamber: Bu köýnegi näçä aldyň?
Hezreti Aly: On iki dirheme.
Hezreti Pygamber: Bu köýnegi kän bir halamadym, mundan has arzanyny alasym gelýär. Satyjy muny yzyna almaga kaýyl bolarmyka?
Hezreti Aly: Şeýlelikde köýnegi alyp täzeden bazara bardym we satyja Hezreti Pygamber alaýhyssalamyň arzuwyny ýetirdim.
Satyjy muny kabul edip, on iki dirhemi yzyna berdi. Puly alyp Hezreti Pygamberiň ýanyna gaýdyp geldim. Bir köýnek almak üçin Hezreti Pygamber alaýhyssalam bilen bazara tarap ýola düşdük. Ýarty ýola baranymyzda Allanyň Pygamberiniň gözi aglap oturan bir gyrnaga düşdi. Rasulullah bu gyrnagyň ýanyna baryp: “Näme üçin aglaýarsyň?” diýip sorady. Ol gyrnak bolsa, “Hojaýynym elime dört dirhem berip, bir zatlar almagym üçin meni bazara iberdi. Ýöne men puly nädip ýitirenimi hem bilemok. Indi öýe gaýdyp barmaga gorkýaryn” diýdi. Şeýdip Rasululla bu on iki dirhemden dört dirhemini bu gyrnaga berip: “Isleýän zatlaryny alyp, öýe gaýdyp bar” diýdi.
Hormatly adamlar edýän ähli tagat-ybadatlarymyz, dileg-dogalarymyz Beýik Biribaryň dergähinde kabul bolsun. Türkmen halkynyň eşretli, bagtyýar, bol-elin durmuşda yaşamaklygy üçin alada edýän Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň jany sag, başy dik, mertebesi belent bolup, il-ýurt bähbitli işleri rowaç bolsun. Garaşsyz Baky Bitarap Türkmenistan döwletimiziň ömri dowamat-dowam bolsun, ýurdymyz parahat ilimiz aman bolsun.


text:
Azatlygyň Mary welaýatyndaky çeşmesi ýerli gaz edarasynyň işgärleri bilen ýyladyşhanalarda gök önüm ýetişdirýän daýhanlaryň arasynda ulanylan gazyň bahasy üstünde dawa dörändigini habar berýär.
Bu dawa daýhanlaryň ulanýan energiýalarynyň bahasynyň ölçeýjisiz, möçberi anyk hasaplanylmazdan we çak bilen tölediljek bolmagy sebäp bolýar diýip, redaksiýamyza gowşan habarda aýdylýar.
Azatlygyň Marydaky çeşmesi mundan öň Garagum etrabynyň Baýramaly daýhan birleşiginiň çäginde şugundyr kabul edilýän ammarlarda dörän dawa barada maglumat berdi we şondan gysga wagt soň bu iş boýunça derňew başlandy. Aýdylmagyna görä, etrabyň prokuratura işgärleri häzir Marynyň şeker öndürýän kärhanasynyň ýolbaşçylaryndan sorag-ideg edýärler.
Ýöne Mary welaýatynda daýhanlar, kärendeçiler bilen häkimiýet wekilleriniň arasyndaky dawa diňe tabşyrylýan şugundyr hasylyny öz hakyky agramyndan has azaldyp kabul etmekdegutarmaýar.
Aýdylmagyna görä, Murgap etrabynyň ilaty gyş aýlarynda ýyladyşhanalarda önüm ýetişdirmek üçin uly tagalla edýär. Bu habary Azatlyk radiosy bilen anonim şertde gürleşen diňleýjileriň hem birnäçesi tassyklady. “Daýhanlar sowuk diýmän, gije ýa ir ertirdiýmän ekine ideg edýärler” diýip, diňleýji aýtdy.“Olaryň zähmetiniň netijesi bazarlarda we gök önümleriň bahalarynyň belli bir derejede elýeterli saklanmagynda hem görünýär” diýip, ol sözüniň üstüni ýetirdi.
Murgaply kärendeçileriň Azatlygyň habarçylaryna gürrüň bermegine görä, sosial ýeňillikleriň ýatyrylmagy we gaz, elektrik energiýasy we suw üçin täze nyrhlaryň girizilmegi, şu aralykda hojalyklarda ölçeýji gurallaryň hemme ýerde oturdylyp ýetişilmezligi Marynyň gaz edarasynyň işgärleriniň käbirinde ‘pursatdan peýdalanmak’ pikirini döredýär.
“Görnüşinden, gaz edarasynyň halkdan gaz töleglerini çöpläp alýan işgärleriniň käbiri Murgap etrabynda ýyladyşhanalarda gök önüm ýetişdirip, maşgalasyny eklemäge çalyşýan adamlaryň talaňçylaryna öwrülýär” diýip, çeşme aýtdy.
Onuň tassyklamagyna görä, gaz edarasynyň işgärleri ölçeýji oturdylan ýyladyşhanalarda hem bahana gözleýärler we ‘peçleriň sany kän, ölçeýjiler dogry işlemeýän bolmaly” diýip, diňe öz diýenlerine tutýarlar. Şu gürrüňden soň olar “ýyladyşhanadaky her peç üçin aýda 70 manat ýa-da 600 manat töläň” diýýärler.
Bu talap bilen ylalaşmadyk daýhanlaragazynyň kesiljekdigi duýdurylýar.
Bu ýagdaý Şordepe we Gyzyl baýdak obalarynda ýyladyşhanada ekin ýetişdirýän hojalyklaryň ellerini işden sowadýar diýip, çeşme habar berdi. Sebäbi, eger öz ulanan gazyndan artyk pul tölese, daýhanyň asla ýeňil bolmadyk şertde işläp alýan girdejisi kemelýär.
Bu mesele boýunça oba arçynlaryna, etrap häkimine hem ýüz tutanlar boldy, daýhanlaryň käbiri etrap prokuraturasyna hem şikaýat etdi, emma adamlaryň arzyny diňlän bolmady diýip, murgaply kärendeçileriň biri Azatlygyň habarçysyna gürrüň berdi.
Ýyladyşhanalarynda gaz ölçeýji oturdylan hojalyklaryň wekilleriniň tassyklamagyna görä, eger ýyladyşhanada 25 peç ýakylýan bolsa, olaryň bir aýlyk tölegi hakykatda 150-170 manat aralygynda bolýar we gaz edarasynyň işgärleriniň talap edýän tölegleri düýpden esassyz.
“Gaz edarasynyň işgärleri bu tölegi az görýärler we hasaplaýjy enjamy aýyrdyp, has köp pul töletmegiň dawasyny edýärler; biziň hasabymyza görä töleg tölemeseň, gazyňy keseris, özüňi hem organlaryň öňünde jogap bermeli ederis diýýärler” diýip, murgaply daýhan Azatlygyň Marydaky çeşmesine gürrüň berdi.
Azatlyk bu dawany gözegçilikde saklaýar we goşmaça maglumatlar gelip gowşan halatynda diňleýjilerini we okyjylaryny wakanyň dowamy bilen tanyş eder.


text:
Habarlar 27 ýanwar 2018
Resmi habar
Resmi habar
Jemgyýet
Türkmenistan adam hukuklary boýunça halkara hyzmatdaşlygyna işjeň gatnaşýar
Duşuşygyň dowamynda toparyň 2017-nji ýylda ýerine ýetiren işleriniň jemleri jemlenildi we bu düzümiň işiniň esasy ugurlary bilen baglanyşykly meseleler ara alnyp masllahatlaşyldy.
Ykdysadyýet
Birža söwdalarynda nebit we dokma önümleri öňdeligi eýeledi
Daşary ýurt walýutasyna Beýik Britaniýadan, Birleşen Arap Emirliklerinden, Owganystandan gelen telekeçiler Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumynda öndürilen uçar kerosinini we gidroarassalanan dizel ýangyjyny satyn aldylar. Bulardan başga-da, daşary ýurt walýutasyna dürli görnüşli dokma önümleri, nah ýüplük, hojalyk pamygy we pagta süýümi ýerlenildi. Satyn alan ýurtlar: Russiýa, Şweýsariýa, Birleşen Arap Emirlikleri, Türkiýe, Gyrgyzystan, Ukraina. Geleşikleriň umumy bahasy ABŞ-nyň 38 million 316 müň dollaryndan gowrak boldy.
Resmi habar
Prezident Mun Çže In türkmen-koreý gatnaşyklarynyň has ýokary derejä çykjakdygyna ynam bildirýär
“1992-nji ýylda diplomatik gatnaşyklaryň ýola goýlan pursadyndan başlap, biziň hoşniýetli gatnaşyklarymyzyň yzygiderli ösdürilýändigine örän şatdyryn. Koreýa Respublikasy bilen Türkmenistanyň arasyndaky özara bähbitli hyzmatdaşlygyň pugtalandyrylmagy arkaly gatnaşyklarymyzyň ýene has ýokary derejä çykjakdygyna umyt edýärin.
Wakalaryň jümmüşinde
Türkmenistanyň Prezidenti harby gullukçylary Watan goragçylarynyň guni bilen gutlady
Sizi “Türkmenistan — Beýik Ýüpek ýolunyň ýüregi” diýlip yglan edilen ýylyň ilkinji günlerinde bellenilýän Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleriniň döredilmeginiň 26 ýyllygy we Watan goragçylarynyň güni bilen tüýs ýürekden gutlaýaryn!


text:
Aziadanyň baýdaklary we nyşanlary - ýetip gelen sport baýramynyň buşlukçylary
Şu gün paýtagtymyzyň möçberi hem-de enjamlaşdyrylyş derejesi boýunça sebitde deňi-taýy bolmadyk Olimpiýa şäherçesinde Türkmenistanyň Döwlet baýdagyny we Aziýanyň Olimpiýa Geňeşiniň baýdagyny galdyrmak dabarasy boldy. Bu waka şanly senäniň, bu ýerde — Olimpiýa stadionynda türgenleriň, janköýerleriň, tomaşaçylaryň on müňlerçesiniň gatnaşmagynda Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň açylyş dabarasynyň golaýlaşýandygyny alamatlandyrdy.
“Aşgabat 2017” oýunlarynyň badalga alýan güni, 17-nji sentýabrda Aşgabada ýokary wezipeli hormatly myhmanlaryň, döwlet Baştutanlarynyň, görnükli syýasy işgärleriň, iri halkara guramalaryň ýolbaşçylarynyň gelmegine garaşylýar. Şu günler türkmen paýtagtyna dürli ýurtlardan oýunlara gatnaşýan wekiliýetler gelýär.
Ak mermerli paýtagtymyzyň V Aziada taýýarlyk görmeginiň çäklerinde amala aşyrylan ägirt uly taslamalaryň biri hem-de hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň gatnaşmagynda oýunlaryň başlanmagyna laýyk bir ýyl galanda ulanmaga berlen Halkara howa menziline gelen myhmanlar Aşgabat baradaky özleriniň ilkinji täsirlerini paýlaşmaga howlukýarlar.
Hakykatdan-da, ýurdumyzyň baş şäheri örän ajaýyp keşbe girdi. Ähli ýerde ýakynlaşyp gelýän uly baýramçylygyň ruhy duýulýar — şanly waka mynasybetli bezelen köçelerde we meýdançalarda, gülzarlyga beslenen künjeklerde, gutlag şygarlarynda, oýunlaryň nyşanlary şekillendirilen suratlarda, uly göwrümli monitorlarda görkezilýän sport wideogörnüşlerinde hem-de Wepalynyň heýkellerinde şatlyk alamatlary äşgär duýulýar. Yhmanlary türkmenistanlylaryň myhmansöýerlik bilen garşylamaklary hem uly baýramçylygyň aýratyn alamatydyr. Aziýa Olimpiýa Geňeşiniň 2017-nji ýylda Aşgabatda Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryny geçirmek baradaky taryhy çözgüdi Watanymyzyň halkara sport giňişligindäki belent abraýynyň aýdyň subutnamasy boldy. Munuň özi ýurdumyzyň belent diplomatik abraýynyň hem subutnamasydyr.
Türkmen Lideriniň belleýşi ýaly, sport parahatçylyk, halklaryň dostlugy hem-de hyzmatdaşlygy baradaky taglymatlaryň ajaýyp wagyzçysydyr, şeýle hem her bir ynsanyň taýsyz durmuş gymmatlyklary bolan sagdynlygyň, ruhubelentligiň hem-de maksada okgunlylygyň, sazlaşykly ösüşiň we rowaçlygyň girewidir.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň gönüden-göni howandarlygynda ýurdumyzda köpçülikleýin bedenterbiýe we sport işjeňleşdirilýär, sagdyn durmuş ýörelgesiniň tarapdarlarynyň sany barha artýar. Türkmenistan halkara derejeli ýaryşlaryň geçirilýän merkezine öwrülýär.
Häzirki wagtda dünýä jemgyýetçiliginiň Türkmenistana hem-de onuň paýtagtyna gyzyklanmasy öňde boljak ägirt uly sport wakasy bilen baglylykda has-da artýar, ol biziň halkymyzyň we ýurdumyzyň taryhyna, şeýle hem tutuş Aziýanyň sport hereketiniň ýyl ýazgysyna “Aşgabat 2017 oýunlary” diýen sözler bilen altyn harplarda ýazylar.
Şu gün Olimpiýa şäherjiginde Türkmenistanyň Döwlet baýdagynyň we Aziýanyň Olimpiýa Geňeşiniň baýdagynyň galdyrylmagy mynasybetli geçirilen dabaralara hökümet agzalary, Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryna taýýarlyk görmek boýunça Ýerine ýetiriji komitetiň, Sport baradaky döwlet komitetiniň, Türkmenistanyň sport federasiýalarynyň, köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekilleri, ýurdumyzyň milli ýygyndy toparynyň agzalary, daşary ýurtly hyzmatdaşlar we ýurdumyzyň myhmanlary gatnaşdylar.
Özboluşly many-mazmuna beslenen sanlaryň sazlaşygy bu dabaranyň çuňňur ähmiýetini alamatlandyrdy: baýdaklary galdyrmak dabarasy 17 sagat 17 minutda hem-de 777 türgeniň gatnaşmagynda geçirildi.
Dabara V Aziadanyň Ýerine ýetiriji komitetiniň ýolbaşçysynyň giriş sözi bilen açyldy, onda “Sagdynlyk. Ruhubelentlik. Dostluk.” şygary astynda geçirilýän oýunlaryň ägirt uly ähmiýeti nygtaldy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň nygtaýşy ýaly, oýunlaryň şeýle giň gerimde geçirilmegi dünýä sport hereketiniň taryhynda täze sahypany açar, dünýäniň dürli künjeklerinde millionlarça adamlaryň bähbidine Aziýa oýunlarynyň geriminiň giňelmegine ýardam berer.
Aziýa oýunlaryna 6 müňe golaý türgen gatnaşar, olar sportuň 21 görnüşi boýunça bäsleşerler. Takmynan, 30 müňe golaý daşary ýurtly myhmanlaryň, köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekilleriniň ýüzlerçesiniň gelmegine garaşylýar. Ýaryşlara gatnaşyjylaryň ählisi türkmen myhmansöýerligini hem-de halkymyzyň hoşniýetliligini duýarlar, hoşniýetlilik, parasatly we baky gymmatlyklar halkymyzyň däp-dessurlarynyň binýadyny düzýär. Soňra Türkmenistanyň Döwlet senasynyň owazy astynda ýurdumyzyň Döwlet baýdagy galdyrylýar.
Soňra Aziýanyň Olimpiýa Geňeşiniň baýdagy galdyrylýar.
Belent pasyrdaýan ýaşyl türkmen Tugy hem-de Aziýa Olimpiýa Geňeşiniň ak baýdagy Olimpiýa şäherjiginiň hem-de ýaryşlary guramaçylaryň, işgärleriň we tehniki gulluklaryň “Aşgabat 2017” oýunlarynyň başlanmagyna – şu hepdäniň ahyrynda badalga alýan 10 günlük köpçülikleýin sport we baýramçylyk çäreleriniň marafonyna taýýardygyny alamatlandyrdy.
Şeýle hem baýdak meýdançasynda Oýunlara gatnaşyjy ýurtlaryň Baýdaklary galdyryldy.
Dabaralar aýdym-sazly we tansly çykyşlar — V Aziada we ajaýyp türkmen paýtagtyna, abraýly halkara ýaryşlaryny kabul edýän şäherimize bagyşlanan çykyşlar bilen utgaşdy.
Milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň hut özüniň howandarlygynda oýunlara toplumlaýyn taýýarlyk işleri geçirildi: zerur bolan ähli sport, medeni-durmuş, lukmançylyk-dikeldiş hem-de aragatnaşyk-ýaýlyma beriş düzümleri guruldy, jemgyýetçilik iýmiti nokatlary hem-de ählumumy howpsuzlyk üpjünçiligi emele getirildi. Ägirt uly möçberde geçirilen ähli işler hil babatynda dünýä ölçeglerine doly laýyk gelýär. Iň gowy milli däp-dessurlaryň ruhunda myhmansöýerlik ýagdaýynyň döredilmegine aýratyn üns berildi.
Türkmenler zähmetsöýer we zehinli halk, olar ahalteke bedewi hem-de itiň alabaý tohumy ýaly bahasyna ýetip bolmajak gymmatlyklary döretdiler. Häzirki wagtda olar Aşgabat Aziadasynyň esasy nyşanlaryna öwrüldi. Türkmenler diňe bir oňat işlemegi däl-de, eýsem, şatlykly baýramçylyklary, uly toýlary geçirmek bilen belent gazananlaryny dabaralandyrmagy hem başarýarlar.
“Aşgabat 2017” oýunlarynyň açylmagy mynasybetli olara gatnaşyjylar we myhmanlar üçin köpsanly sowgatlar taýýarlanyldy, sazlar we şahyrana goşgular düzüldi, çeper we amaly-haşam sungaty eserleriniň toplumy, dürli görnüşli sowgatlyk önümler döredildi.
Şunuň ýaly ýadygärlik önümleriň hatarynda Aziada we onuň maksatnamasyna girýän sportuň görnüşleri boýunça heýkeltaraşlyk toplumlary aýratyn orny eýeleýär. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygy boýunça olar ýurdumyzyň ministrlikleri we pudak edaralary tarapyndan taýýarlanyldy.
Gymmat bahaly daşlardan zergärlik enjamlarynyň peýdalanylmagy bilen taýýarlanylan bu ýadygärlik sowgatlary Aziada - 2017-niň hakyky altyn özenini düzýär.
Olaryň biri Olimpiýa şähercesiniň Olimpiýa stadionynyň kiçeldilen nusgasydyr. Ol oýunlaryň baş meýdançasynyň binagärlik keşbini emele getirýär, bu meýdançada açylyş we ýapylyş dabaralary geçiriler. Heýkeltaraş toplumyny döredijileriň pikirine görä, ol bedewlere atlanan atly ýigitleriň meýdança dabaraly çykyşyny şekillendirýär, ony Türkmenistanyň möhüm ähmiýetli taryhy-medeni ýadygärlikleriniň we häzirki zaman desgalarynyň şekilleri bezeýär.
Indiki heýkel Wepaly alabaý itini milli donda we telpekde, Türkmenistanyň we Aziýa Olimpiýa Geňeşiniň baýdaklary bilen şekillendirýär. Bu heýkel simwoliki derwezeleriň öňünde oturdyldy we onda türkmen we iňlis dillerinde “Hoş geldiňiz V Aziýa oýunlaryna!” we “Welcome to 5th AIMAG” diýen ýazgy ýerleşdirilipdir. Bu heýkeliň molahit postamentinde “Aşgabat 2017” oýunlarynyň şygary - “Sagdynlyk, Ruhubelentlik, Dostluk” altyn harplar bilen ýazylandyr.
Atçylyk sporty - konkur hem özboluşly çeper beýan edilýär. Okgunly çapyp barýan bedewde çapyksuwar päsgelçilikden geçýär – ajaýyp heýkel hereket okgunlylygyny, bedewiň kuwwatyny we gujuryny, çapyksuwaryň batyrgaýlygyny hem-de olaryň bir bitewilikde utgaşmagyny aňladýar.
Sportuň görnüşleriniň tapgyryny iki alabaý güjügiň guşakly göreşde çekeleşigini görkezýär. Wepaly kikboksçynyň keşbinde hem – söweşjeň elliklerde we gorag baş gabynda peýda bolýar we aýagy bilen urgy edýär. Ol tennisi hem oýnamagy başarýar – şunda ol raketka bilen topjagazy urmaga taýýarlanýan görnüşde şekillendirilýär.
Bu ýerde bolsa iki alabaý göreş boýunça bäsleşýär – sport göreşidir. Soňra basketbolyň gezegi gelýär: Wepaly pökgini halka oklaýar; sport tanslary, şunda kellesi tahýaly we owadan lybasly alabaýjyk pa tans hereketini ýerine ýetirýär.
Ýene birnäçe heýkel söweş sungatlaryna: sambo bagyşlanypdyr. Biziň gahrymanymyz öz bäsdeşini başyndan aýlap urýar; milli türkmeniň göreşinde batyrgaý Wepala taý tapylmaýar; taekwondo - alabaý kimonodo howada aýagy bilen bäsdeşini göz öňüne getirip, urgy edýär.
Suwda ýüzmek - bu heýkeltaraş toplumynda ýelkençi görnüşinde şekillendirilýär, onuň gapdalyndan tolkunlaryň üstünde Wepaly ýüzüp barýar, taýboksy — alabaý — türgen hüjüme geçmäge taýýarlyk pursatynda görkezilýär.
Ýeňil atletika görnüşinde pellehana ýetip barýan ylgaýan türgen şekillendirilýär. Yzky görnüşde Aşgabadyň iň belli binagärlik desgalary, şol sanda Ginnesiň rekordlar kitabyna giren ýadygärlikler görkezilýär, olaryň depesinde bolsa, Olimpiýa stadionynyň münberini bezeýän bedewiň şekili seleňleýär.
Wepaly agyr atletika boýunça bäsleşiklerde hem kuwwatyny görkezýär: ol ýylgyrmak bilen agyrlygy ýokary galdyrýar. Futzalda bolsa ol çalasyn we çeýedir, ol bäsdeşiň derwezesine pökgini geçirýär.
Kuraş boýunça hemmeleriň söýýän Wepaly iti ýeňiş gazanmagy maksat edinýär; ol taýagy bilen bilýard şaryny dürs urýar; ol jui-jitsu boýunça hem ussatdyr. Wepalyny boulingde pökgi oklaýan pursatyny görkezýän heýkel hem bar.
V Aziada bagyşlanan ýadygärlik önümleriniň hatarynda welosiped sportunyň nyşany heýkellerde welosiped görnüşinde şekillendirilýär, emma ol hakyky sungat eseri hökmünde getirilýär, şunda tregiň ýerini enaýy köprüjik tutýar. Heýkeller toplumyny Wepaly – küştçi tamamlaýar.
Hakykatdan-da “Aşgabat 2017” oýunlarynyň Keşbi bolan bu enaýy gahrymany Wepaly alabaý ýurdumyzyň myhmanlarynyň hoşuna geler, olar üçin bu itjagaz türkmen medeniýetiniň dünýäsiniň ilçisine öwrüler.
Häzirki döwürde sport halkara hyzmatdaşlygynyň möhüm bölegine öwrülýär, özara düşünişmegiň we hormat goýmagyň, ynamyň emele gelmegine uly goşant goşýar diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow belleýär. Türgenler parahatçylygyň ilçileridir, olar öz ussatlygy we erki bilen adalatly tutluşykda olimiýa hereketiniň belent taglymlaryny kemala getirýärler, ýaşlar üçin görelde bolup hyzmat edýärler, olary sagdyn durmuş ýörelgesine çekmäge, işjeň durmuş ornunyň kemala gelmegine ýardam berýärler. Elbetde, Aziada ýaly ýokary derejeli ýaryşlar munuň özi türgenleriň özi üçin hem, dünýäniň onlarça döwletlerinde ýaryşlaryň barşyna syn etjek millionlarça adamlar üçin hem uly baýramçylykdyr.
Türkmenistan örän iri sport çärelerini guramaga hem-de ýokary derejede geçirmäge ukyply döwletleriň hataryna ynamly girýär. Öňde boljak “Aşgabat 2017” oýunlary ýurdumyzyň gazananlarynyň aýdyň subutnamasyna, onuň dünýä ösüşiniň belentliklerine, häzirkizaman olimpiýa hereketiniň beýik taglymlaryna ygrarlylygyna tarap okgunly hereketiniň toplumlaýyn we hemmetaraplaýyn häsiýetiniň tassyknamasyna öwrüler.


text:
„Ýeňijilere şöhrat!“ atly sirk çykyşlaryna gatnaşyjylar hünär syrlarynyň käbirini açýarlar
„Ýeňijilere şöhrat!“ atly sirk çykyşlaryna gatnaşyjylar Täze ýyl baýramyny aşgabatlylar we paýtagtymyzň myhmanlary bilen bile garşylarlar. Türkmenistanyň döwlet sirkindäki çykyşlarda boş ýer tapylmaýar. Russiýaly sirk artistleriniň çykyşlaryna tomaşa edenler we olara indi syn etjekler üçin artistleriň özleri hem-de çykyşlary baradaky gürrüňleri gyzykly bolsa gerek.
«Русичи» atly akrobatlar toparynyň ýolbaşçysy, Russiýanyň at gazanan artisti Igor MAÝOROW:
-«Русичи» atly çykyşymyzň döränine 30 ýyl boldy. Onda gulluk borjuny ýerine ýetirip gelenlerem bar, käsi bolsa 25 ýyl işländen soň hormatly dynç alyşa gitdiler. Sirkde käbir çykyşlar 30, 40, 50 ýylam ýerine ýetirilýär. Batutda folklor çykyşyny döretmek pikiri 1980-nji ýylda kelläme gelipdi, emma 7 ýyllap men onuň detallary barada pikirlendim, oňa gatnaşjaklary saýladym, egin-eşikleriň çyzgysyny taýýarladym. Çaryk örmäni öwrendim, ony beýleki akrobatlara-da öwretdim.
Birinji çykyşlarymyz şowlandan soň biz „Halas edijiler“ atly ikinji gülküli çykyş taýýarladyk. Men bigörk gyzyl burunly kapitan bolup çykyş etdim. Onda gülküli ýagdaýlar bolup geçýär, olar tomaşaçylaryň göwnünden turýar.
Biz Täze Zelandiýadan başlap tutuş dünýä aýlanyp, çykyşlarymyzy ýene şol ýurtda tamamladyk. Näme üçin Täze Zelandiýadan başlap hasap ýöredýäris? Sebäbi meniň pikirime görä, ol Zemindäki iň üýtgeşik ýer. Biz gezend e durmuşymyzda köp zatlary gördük. Mysal üçin, 1990-njy ýylda Germaniýada çykyş edýän döwrümiz Günorta we Günbatar Germaniýanyň arasyndaky diwar ýykyldy.
ABŞ-da dört gezek bolduk, her gezek bir sebäplere görä garaşylmaýan ýakymsyz ýagdaýlar bolýardy. Birinji gezek daban damarym üzüldi. Zoraýakdan manežden çykan dessime hassahana gitmeli boldum.
Indiki gezek gelenimizde „Katrina“ tupany turdy, Gowy ýeri, toparymyzy harasatdan öň myhmanhanadan äkidipdiler, çünki biziň ýaşan 35 gatlyk jaýymyzyň 8 gatyna zeper ýetipdi. Ýüklerimiz welin tutuş zaýa boldy. Kyn ýagdaýdan çykmak üçin bankdan karz alyp, bir hepdede rekwizitlerimizi dikeldip, çykyşlarymyzy dowam etdik.
2001-nji ýylyň 11-nji sentýabrynda Nýu-Ýorkdaky türgenleşik geçýän ýerimizdedik. Biz bir ýyllyk şertnama baglaşypdyk, oňa laýyklykda biz ýene bir hepdeden Waşingtona gitmelidik. Elbetde, biz tüsseläp duran goşa binanyň golaýyna bardyk hem elhenç terrorçylygyň pidalarynyň hatyrasyna gül desselerini goýduk.
2009-njy ýylda akrobatlar toparymyz Monte Karloda geçirilen sirk gözden geçirilişine gatnaşdy. Ol seni haýran edýär, çünki oňa dünýä sirk sungatynyň ägirtleri ýygnanýarlar. Biz ýörüte baýraga mynasyp bolduk.
Sirke gelşim barada aýtsam, men çagalykdan sport gimnastikasy bilen meşgullanýardym. Kakam meniň tälimçimdi. Soňra Moskwanyň sirk ýörüte orta mekdebimi tamamladym we 1977-nji ýyldan bärem çykyş edip gelýärin. Oglum «Русичи» toparynyň akrobaty, iki ýaşly agtygym eýýäm öňe aşmany başarýar. Men ykbalymdan müňde bir razy: aşa çylşyrymly, üýtgeşik çykyşlaryň ikisini taýýarlap, olar bilen dünýä ýurtlarynyň köpüsinde üstünlikli çykyş etmek miýesser etdi.
Agyr daşlaryň žonglýory Sergeý ÇUŽOÝ:
-Meniň sirke gelmegime... söýgi sebäp boldy. Permiň söwda tehnikumynda okaýan döwrüm bile okaýan gyzlarymyň birini halaýardym. Bir gezek oglanlaryň biri 16 kilogramlyk daş getirdi. Ony menden hemem ýene bir biçäre oglandan beýlekileriň hememsi göterdi. Men utanjymdan ýere giräýjek bolýardym, çünki göwün beren gyzymam lellimligimi görüpdi. Şol pursatdan başlap, özüme dözümli darap ugradym-da, Permiň «Молодость» halk sirkiniň studiýasyna ýazyldym.
Dogrusy, çagalykdan saglygym gowşakdy. Ýöne sportuň dürli görnüşleri- agyr daş götermek, gimnastika, akrobatika bilen meşgullanyp ugranymdan daýanyp gitdim, beýlekileriň başarmaýanyny edip bilýändigim üçin özüme ynamym artdy.
Bir gezek Permiň halk sirkindäki çykyşlarymy gören Ýuriý Nikulin olara ýokary baha berýär. Emma kän wagt geçmän gaýtadan gurmak döwri başlandy, beýleki adamlaryň köpüsi ýaly menem telekeçilige baş urdum... Eger Moskwanyň Reňbe-reň bulwardaky sirkinde işlemäge Ýuriý Nikulinden çakylyk gelmedik bolsa, soňky durmuşymyň nähili bordy -- şony welin bilmeýärin. Şertnama boýunça men 6 aýlap halk artistiniň aýlygynda işledim. Ol maňa ykbalyň eçilen peşgeşidi, sebäbi Moskwa sirkiniň arenasy meniň hünär taýdan ösmegim üçin gowy mekdep boldy.
Soň men Russiýanyň döwlet şirkine geçip, tutuş Russiýa aýlanyp çykdym. Nižnyý Nowgorodda «Шатрица», syganlar toparynyň tansçylary bilen tanşyp, 1997-nji ýylda olar bilen işläp başladym. Men şol zehinli adamlardan köp zat öwrendim—olara mahsus göçgünliligi, bir sazdan beýlekisine çalt geçmegi öwrendim. «Шатрица» topary bilen dünýä ýüzüne aýlanyp çykdyk, baran ýerimizde-de üstünlik hemramyz boldy.
Aýalym bilen tanyş bolşum, durmuşymdaky iň gowy waka boldy. Bir gezek 17 ýaşly bir gyz söhbetdeşlik guramak barada haýyş bilen ýüz tutdy. Ol şol wagt Moskwa döwelt uniwersitetine girmäge dalaşgärdi. Tans barada gürrüň edilende Kristinanyň ondan gowy baş çykarýandygyny bilip galdym, şonda ol balet mekdebini tamamlandygyny aýtdy. Biz soň hat alşyp ugradyk: ol döwürler bir-birege göwün berenler hat ýazyşýardylar. Kristina MDU-ny we M.Gorkiý adyndaky Edebiýat institutyny tamamlady. Maşgala guranymyzdan soň ol hem özüni sirke bagyşlady. Şo sebäplem Kristina Çužaýanyň ýokary ynsanperwer ylymlarynyň iksini alan dünýäde ýeke-täk howa gimnastikaçysydygyny anyk aýdyp biljek.
Hemişe onuň çykyşlarynda, aýratynam boýnuna syrtmak atyp çykyş edende gaty alada galýaryn. Ony etme diýip ýalbarýanam welin, ony pälinden dändirip bolýarmy näme! Onuň bilen bilekide çykyş etmek isleýäris. Muny amala aşyrmagyň pikirini edýäris.
Golaýda men sirkde çykyş edip başlanymyň 35 ýyllygyny belledim, ykbalymyň şeýle ýola atarany üçin özümi bagtly saýýaryn. Söwer aýalym ýanymda, sungatym bolsa, adamlara şatlyk paýlaýar.
Täsin haýwanlara tilsim öwrediji Marina RUDENKO:
-Aslynda men ozal howa gimanstikaçysydym. Emma onda ýaş çäklendirmesi bar-da. Manežsiz oňmagyň kyn boljagyny bilemsoň deslapdan özümi täze ugra--täsin haýwanalra tilsim bermäge taýýarlap ugradym.
Ilki tanyşlarymyň kömegi bilen 10 ýyl mundan ozal bars edindim. Oňa Leo diýip at dakdym. Özüme öwrenşenden bir aý soň ony kapasadan çykaryp, çykyş taýýarlap ugradym. Şondan 3 aý soň Rostowyň haýwanat bagynda ene bars çagasyny almandyr. Men ony alyp, geçi süýdi bilen ekledim, onuň bilen bir ýatalgada ýatyp-turdum. Sirkde çykyş edýän gyzym: „ Joýy mendenem gowy görýäň“—diýip öýkelärdi. Men: „ Ikiňizem deň derejede gowy görýän“—diýip ony köşeşdirerdim.
Joý öte zehinli bars. Biz onuň bilen hiňňildikdäki tilsim taýýarladyk. Bars üçin bu howplydy, sebäbi belelntlikdäki bat almak onda bökmäge isleg döredip biljekdi.
Soňra ullakan ýylan—piton peýda boldy, häzir onuň agramy 60 kilograma ýetensoň maňa çykyşlarda birneme kynçylyk döretse-de, bu çykyşy tomaşaçyalar şowhunly garşylaýarlar.
Soňra Nil krokodilini edindim, oňa has meşhur at berdik—Gena diýdik. Biraz wagt geçensoň ony gözden geçiren hünärmen onuň urkaçydygyny aýdany bäri oňa Gennadýewna diýýäris. Ondan soň ýene bir krokodil – çykyşlarymda agzyny giňden açýan kiçijik Maşenkany aldyk.
Krokodiller horan bolýar. Dogrusy, olar hepdede bir gezek naharlanýarlar. Her duşenbede olara towuk, towşan etiniň, balygyň hersinden 3 kilogram iýmit berýärin.
Süýrenjiler maýyl howany halaýarlar, gunduzly teňňeleri olaryň tenini artyk Gün şöhlesinden gorasa-da, sowukdan goragy bolmansoň men krokodillerdir pitonlary ýörüte wannalarda hemişe 28 gradus ýylylykda saklaýaryn.
Elbetde, men pitonlardyr krokodillere salto aşmagy ýa-da togalanmagy öwredip bilmerin: çünki bu olaryň tebigatyna ters gelýär. Adam bilen pitondyr krokodiliň bile çykyş etmeginiň özem tomaşaçylary haýran edýär. Şonuň üçinem, men çykyşymy Gadymy Müsüre syýahat ýaly gurnadym, onda her ädimde meniň täsin haýwanlarym gabat gelýär.


text:
Habarlar 24 ýanwar 2018
Wakalaryň jümmüşinde
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow täze guruljak desgalaryň taslamalary bilen tanyşdy
Ýurdumyzda ýaýbaňlandyrylan düýpli özgertmeleriň çäklerinde ak mermerli paýtagtymyz täze gurlan desgalarynyň gerimi we ajaýyplygy bilen uly täsir galdyrýar. Soňky ýyllarda onuň binagärlik toplumyna täze taryhy döwrüň hem-de milli Liderimiziň ýöredýän döwlet syýasatynyň aýdyň nyşanlaryna öwrülen özboluşly binalaryň we desgalaryň tutuş toplumlary sazlaşykly goşuldy.
Medeniýet
Aşgabatda Belarus Respublikasynyň Medeniýet günleri dabaraly ýagdaýda açyldy
Türkmen-belarus gatnaşyklary dostlukly ýurtlaryň ynama we açyklyga esaslanýan hyzmatdaşlygynyň aýdyň nusgasydyr, çuňňur özara hormat goýmak, hyzmatdaşlygyň geljegine umumy garaýyşlar, iki ýurduň düýpli bähbitlerine laýyk gelýän çemeleşmeler gatnaşyklaryň tapawutly aýratynlyklarydyr.
Resmi habar
Türkmen-belarus diplomatik gatnaşyklarynyň ýola goýulmagynyň 25 ýyllygy bilen hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowy Prezident Aleksandr Lukaşenko gutlady
Biziň bilelikdäki tagallalarymyzyň geljekde hem döwletara gatnaşyklarynyň çuňlaşdyrylmagyna ýardam etjekdigine, belarus-türkmen hyzmatdaşlygynyň täze sepgitlere ýetiljekdigine ynanýaryn.
Resmi habar
Diplomatik gatnaşyklarynyň ýola goýulmagynyň 25 ýyllygy mynasybetli milli Liderimizi täjik kärdeşi gutlady
Gatnaşyklaryň ikitaraplaýyn şertnama-hukuk binýady işlenip taýýarlanyldy, olary netijeli öňe ilerletmegiň gurallary döredildi, halkara we sebit gün tertibiniň möhüm meseleleriniň giň toplumy boýunça ýurtlarymyzyň arasynda köp derejeli syýasy gatnaşyklar ýola goýuldy.