text:
Awgust aýynda mekdep esbaplary bazarlaryň we dükanlaryň esasy assortimentleriniň birine öwrülýär. Ýurtda mekdep esbaplarynyň söwdasy açylýar. Söwdagärler bu möwsüme ýörite taýýarlyk görýärler. Aýyň başynda hususy dükanlaryň tekjeleri mekdep okuwçylaryna gerek bolan egin-eşikleri, okuw esbaplary bilen doldurylýar.
Adatdaky bolşy ýaly, 1-nji sentýabrda bellenilýän Bilimler we talyp ýaşlar gününiň öňüsyrasynda, awgust aýynyň ahyrynda Aşgabadyň dürli künjeklerinde döwlet tarapyndan guralýan mekdep bazarlary hem açylýar. Geçen hepde döwlet tarapyndan guralan mekdep bazarlarynyň birnäçesi Aşgabat şäherinde açyldy. Bu möwsümde söwda has-da gyzgalaňly gidýär.
Käbir statistik maglumatlara görä, Aşgabatda 80-den gowrak dürli görnüşli orta mekdepler bolup, olarda 90 müňe golaý okuwçy okaýar. Şolaryň aglabasyny mekdep bazary geýindirýärem, okuw esbaplary bilen üpjünem edýär. Bu girdejili biznes. Sebäbi Türkmenistanda her bir maşgalanyň çagasy hökman orta bilim alaýmaly.
Bu ýagdaý kiçi we orta biznesi ösdürip biljek. Ýöne mekdep bazarlaryndaky okuw esbaplarynyň köpüsi daşary ýurt öndürjileriniňki. Ilkibada, türkmen dilinde ýazylan, Türkmenistan bilen bagly illýustrasiýalar arkaly bezelen umumy depderler we gündelikler ýurduň içinde öndürilen ýaly bolup görünýär. Emma olaryň ahyrky sahypalarynda Belarussiýada ýa-da Ukrainada öndürilendigi baradaky ýazga gözüň düşýär.
— Biziň telekeçilerimiz bu ýagdaýdan peýdalanmaga howlukmaýarlar. Belki olara päsgel berilýän bolmagy-da mümkin — diýip, «Altyn asyr» bazarynyň satyjysy Ýazguly aýdýar. —Häzir ýurduň mekdep esbaplarynyň bazaryndaky harytlaryň aglabasy Hytaýda, Orsýetde, Ukrainada hem-de Belarussiýada öndürilen. Hususan-da, kanselýar harytlar babatynda şeýle. Dogry, türkmen öndürijileriniň harytlary hem bar. Emma olaryň möçberi az. Hem-de olar hil taýdanam pesräk. Ýüzündäki ýazgylar türkmen dilinde bolup, Ukrainada çap edilen 2-3 manatlyk gündelikler Türkmenistanda çap edilen gündeliklerden gymmatdygyna garamazdan, köp satyn alynýar. Sebäbi olaryň hili gowy. Onsoňam, çagalar owadan illýustrasiýalar bilen bezelen umumy depderlere we gündeliklere uly isleg bildirýärler — diýip, Ýazguly aýdýar.
Mekdep formasy babatynda türkmen öndürijileriniň harytlary agdyklyk edýär. Esasanam, bu ýagdaý gyzlaryň mekdep formasynyň diňe Türkmenistanda öndürilýändigi bilen bagly. Şeýle-de, zähmet sapaklary üçin formalar hem türkmen kärhanalarynda öndürilýär. Emma oglanlaryň geýýän mekdep formasy babatynda hytaýlylaryň tekstil senagatynyň önümleri gowy geçýär. Olaryň bahasy arzanrak.
Mekdep bazarlarynyň müşderileri, mekdep okuwçylarynyň ene-atalary hem bu möwsüme öňünden taýýarlanýarlar. Ene-atalar awgustyň aýlyklarynyň agramly bölegini öz çagalaryna mekdep esbaplaryny satyn almaga harç edýärler. Geçen aýyň zähmet hakynyň hem belli bir möçberini onuň üstüne goşýan maşgalalar az däl. Aşgabadyň ýaşaýjysy Güljemal Amanowa 1-nji sentýabrda biri 2-nji klasa, beýlekisi 3-nji klasa gitmeli ogullarynyň mekdep esbaplary üçin jemi 330 manat harç edipdir. Ol özüniň söwdasy barada şeýle gürrüň berdi:
—Ogullarymyň mekdep formasy üçin 210 manat harç etdim. Rýukzaklaryny 70 manada satyn aldym. Okuw esbaplary üçin 50 manat sowdum. Ýene-de olaryň sport we zähmet sapagy üçin ýörite formalaryny hem satyn almaly. Elbetde, hili gowy mekdep formasy hem-de okuw esbaplary ýurduň içinde öndürilýän bolsady, onda beýle çykdajylar bolmazdy.
Döwlet tarapyndan guralan mekdep bazarlary 5-nji sentýabra çenli dowam edýär. Ýurt boýunça mekdep bazarlary 1 milliona golaý türkmenistanly mekdep okuwçylaryny geýindirmeli hem-de olary mekdep esbaplary bilen üpjün etmeli.
Myrat Gurbanow Azatlyk Radiosynyň Aşgabatdaky habarçysy.


c: text/html

text:
21-nji sentýabrda türkmen paýtagtynda neşir önümleriniň X halkara kitap sergi-ýarmarkasy we onuň çäklerinde geçirilýän «Kitap — hyzmatdaşlygyň we ösüşiň ýoly» atly ylmy maslahat açyldy. Bu sergini Türkmen döwlet neşirýat gullugy Söwda-senagat edarasy bilen bilelikde guraýar.
ABŞ-nyň, Beýik Britaniýanyň, Awstriýanyň, Germaniýanyň, Russiýanyň, Türkiýäniň, Italiýanyň, Koreýa Respublikasynyň, Eýranyň, Hindistanyň, Saud Arabystanynyň, Gazagystanyň, Özbegistanyň, Gyrgyzystanyň, Ermenistanyň we beýleki ýurtlaryň neşirýat öýleriniň hem-de çaphana kärhanalarynyň, işewür we edebi toparlaryň 140-a golaý wekilleri Aşgabatda ýygnandylar. Wekiliýetleriň düzüminde belli edebiýatçylar, terjime ussatlary, alymlar, suratkeşler, žurnalistler, döwlet we iri ylym-bilim düzümleriniň—Kembrij, Oksford we Illinoýs uniwersitetleriniň, Moskwanyň Iwan Fedorow adyndaky Metbugat döwlet uniwersitetiniň, Moskwanyň M.Lomonosow adyndaky döwlet uniwersitetiniň, Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň, ABŞ-nyň we Eýranyň ilçihanalarynyň ýanyndaky maglumat we medeni merkezleriniň wekilleri bar.
Sergi köşgüniň giň zallarynda ýerleşdirilen diwarlyklar kitap we çap önümleriniň täzelikleri, dürli neşir enjamlaryny, kömekçi serişdeleri öndürijileriň diwarlyklary, tanyşdyrmalary, döredijilik duşuşyklaryny we işewür gepleşikleri geçirmek üçin ýörite meýdançalar bilen utgaşdy.
Döwlet Baştutany Gurbanguly Berdimuhamedowyň işleri görkezilen merkezi diwarlyk sergä gelýänleriň ünsüni özüne çekdi. Olaryň hatarynda milletiň Lideriniň “Türkmenistanyň dermanlyk ösümlikleri” atly köp jiltlik kitapdan ybarat bolan işi hem bar. Bu ýerde döwlet Baştutanynyň eziz Watanymyz hakynda täze kitaplarynyň—“Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistan”, “Türkmenistanyň Bitaraplygy: parahatçylygyň we ösüşiň syýasaty”, “Türkmen medeniýeti”, “Ile döwlet geler bolsa...” we beýlekiler, 2015-nji ýylda çap edilen “Kitaby dädem Gorkut” çagalar üçin ajaýyp kitaplaryň ençemesi, “Türkmenistanyň kosmos ulgamy “TürkmenÄlem 520E: milli aragatnaşygyň ösüşinde täze döwür” atly ýygyndy bar.
Günüň ikinji ýarymynda “Kitap hyzmatdaşlygyň we ösüşiň ýoly” atly ylmy maslahat geçirildi. Oňa neşirýatlaryň, ýokary okuw mekdepleriniň, kitaphana düzümleriniň wekilleri, çaphana önümçiliginiň hünärmenleri edebiýatçylar we žurnalistler gatnaşdylar. Maslahata gatnaşanlar Türkmenistanda we beýleki ýurtlarda neşirýat pudagynyň gazananlary, kitap we beýleki çaphana önümleriniň önümçiligine iň täze tehnologiýalary ornaşdyrmagyň tejribesi, maglumat alyşmagyň elektron hyzmatlaryny döretmek we elektron usulda kitaplary ýaýratmak bilen tanyşdylar.
Gyzykly pikir alyşmalaryň barşynda degişli ugur düzümleriniň arasynda ýakyn hyzmatdaşlygy ýola goýmagyň, şol sanda neşirýat işiniň we çaphana tehnologiýasynyň, terjimeçilik işiniň hünärmenlerini taýýarlamagyň, kitaphana we döredijilik hyzmatdaşlygyny ýola goýmagyň meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy.
Soňra Sergi merkeziniň meýdançasynda türkmenistanly hem-de daşary ýurtly ýazyjylaryň we şahyrlaryň gatnaşmagynda milletiň Lideriniň “Türkmen medeniýeti” we “Ile döwlet geler bolsa...” atly täze kitaplaryna bagyşlanan döredijilik duşuşygy boldy.
Forumyň indiki günleriniň baý mazmunly meýilnamasy Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň “Türkmenistanyň dermanlyk ösümlikleri” atly ensiklopedik eseriniň koreý dilinde neşir edilen üçünji jildiniň, “Türkmenistanyň Bitaraplygy: parahatçylygyň we ösüşiň syýasaty” kitaplarynyň, şeýle hem Türkmen döwlet neşirýat gullugy tarapyndan neşir edilen çeper eserleriň we çagalar edebiýatynyň tanyşdyrylyşy ýaly möhüm wakalary öz içine alýar.
Mundan başga-da, kitap sergisine gabatlanyp çagalar edebiýatynyň hepdeligi geçirilýär. Onuň barşynda ýurdumyzyň mekdeplerinde, kitaphanalarynda, seýilgählerinde çeper okaýyşlar, edebi-sazly çykyşlar, suratlaryň sergileri, halkara kitap sergi-ýarmarkasyna gatnaşýan döwletleriň çagalar şahyrlary we ýazyjylary bilen duşuşyklar guralar.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşi Demirgazyk Koreýanyň geçen hepde uçuran raketasyny maslahat etmek üçin duşenbe güni gepleşik geçirýär. Phenýanyň 13-nji aprelde uçuran raketasy BMG-niň ozalky kabul eden rezolýusiýasyna garşy gelýär.
Demirgazyk Koreýa raketanyň uçuşynyň şowsuz geçendigini habar berdi. Phenýan meteo-satelitini orbita çykarmak üçin raketanyň uçurlandygyny öňe sürýär.
Duşenbe güni geçiriljek sessiýanyň dowamynda Howpsuzlyk Geňeşi Phenýana garşy nobatdaky rezolýusiýany hem kabul etmegi mümkin diýlip garaşylýar.


text:
Neşekeşlik, töwekgelçilikli jynsy gatnaşyklar we bu kesele uçranlaryň sosial taýdan ýazgarylmagy adamlaryň epidemiýa boýunça maglumatlara doly derejede eýe bolmagyna we bejeriş çärelerinden peýdalanmagyna päsgelçilik berýär. Bu hem epidemiýanyň ýaýramagyna sebäp bolýar.
BMG-niň ÝUNISEF Çagalar fondunyň Gündogar Ýewropada we Merkezi Aziýada AIDS keseliniň ýagdaýy boýunça ýaýradan hasabatyna görä, 2001-nji ýyldan bäri epidemiýanyň derejesi Gündogar Ýewropa we Merkezi Aziýa regionlarynda 66% ýokarlandy.
HIV (WIÇ) infeksiýasy bilen ýaşaýan adamlaryň sany 2008-nji ýylda 1 ýarym million adama ýetdi. Gündogar Ýewropa we Merkezi Aziýa infeksiýanyň ýaýramak depgini yzygiderli güýçlenýän regionlar bolup durýar.
ÝUNISEF-iň hasabatynda AIDS-iň ýaşlar arasynda ýaýraýanlygyna aýratyn üns berilýär. Bu keseliň 12 ýaşyna ýetmedik çagalaryň, ýetginjekleriň we ýaşlaryň arasynda ýaýramagynyň howply meýil döredýänligi hem bellenýär.
Gündogar Ýewropa we Merkezi Aziýa regionlarynda epidemiýa esasan neşäni sanjym arkaly ulanýan adamlaryň, jynsy gatnaşyklar arkaly gazanç edýänleriň we olar bilen gatnaşykda bolanlaryň arasynda ýaýraýar.
Hasabata laýyklykda, keselçilik derejesi boýunça Orsýet we Ukraina ilkinji orunlarda durýarlar. AIDS-e uçranlaryň tutuş region boýunça umumy sanynyň 3-den iki bölegi Orsýetiň paýyna düşýär. Orsýet Ukraina bilen bilelikde tutuş region boýunça kesellänleriň 90%-ni emele getirýär.
Ukrainada ilatyň kämillik ýaşyna ýeten böleginiň 1,6 %-i infeksiýany göterýär. Orsýetde bolsa ilatyň çak bilen 1,1%-de AIDS keseli bar. Belarusda bu kesele ýoluganlaryň sany 13 müň, Gazagystanda 12 müň we Özbegistanda 16 müň adam.Türkmenistanda AIDS
Türkmenistanda AIDS keseline duçar bolanlaryň ýoklugy resmi derejede öňe sürülýär. Bu barada ÝUNISEF-iň ýaýradan hasabatynyň awtorlaryndan, guramanyň AIDS boýunça geňeşçisi Ruslan Malýuta Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeşliginde aýtdy.
Hasabatyň taýýarlanmagyna gatnaşan Ruslan Malýuta YUNISEF-iň AIDS boýunça ýaýradan maglumatynda regionyň döwletleri bilen alnyp barylýan hyzmatdaşlyk esasynda toplanan we degişli ýurtlar tarapyndan tassyklanan sanlaryň görkezilendigini belledi.
Neşekeşlik, jelepçilik bar ýurtda infeksiýanyň bolmazlygy mümkin däl
Emma Malýutanyň sözlerine görä, şu çaka çenli Türkmenistanyň AIDS bilen kesellän diňe iki adamy hasaba alandygyny yglan edenligine garamazdan, 2005-nji ýyldan bäri geçirilýän barlaglar bu ýurtda AIDS bilen kesellänleriň has köpdügini çak etmäge esas döredýär. “Neşekeşlik, jelepçilik bar ýurtda infeksiýanyň bolmazlygy mümkin däl” diýip, Malýuta aýdýar.
Synçylar Türkmenistan boýunça görkezilýän sanlaryň az bolmagyna “ýapyk ýurt” tarapyndan berilýän resmi sanlarynyň çäkli bolmagynyň, garaşsyz maglumatlaryň bolsa elýeterli bolmazlygynyň sebäp bolýanlygyny belleýärler.
Emma BMG-niň Neşä we jenaýatçylyga garşy göreş boýunça edarasynyň Merkezi Aziýa boýunça proýektleriniň koordinatory Nina Keriminiň Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, soňky döwürde türkmen hökümeti halkara hyzmatdaşlygyna öňküsine garanda has uly gyzyklanma bildirýär.AIDS-e garşy çäreler
BMG-niň ÝUNISEF Çagalar fondunyň hasabatyna görä, Gündogar Ýewropada we Merkezi Aziýada AIDS epidemiýasynyň güýçli depginde ýaýraýanlygyna garamazdan, bu kesele garşy dermanlaryň adamlar üçin elýeterliligi pes derejede galýar. Bu regionlardaky dermana mätäç adamlaryň diňe 23%-i mümkinçiliklerden peýdalanyp bilýärler.
ÝUNISEF-iň bellemegine görä, Gündogar Ýewropa we Merkezi Aziýa regionlarynyň hökümetleri ýardama mätäç adamlaryň zerurlyklarynyň düýpli üpjün edilmegine ünsi güýçlendirmeli. Hasabatda bu ugurdan Orsýetiň käbir oňyn tejribeleri agzalyp, ýaşlar üçin AIDS boýunça medisina hyzmatlaryny üpjün edýän, maglumat hem psihologiýa ýardamyny berýän 100-den gowrak ýörite merkezleriň döredilenligi aýdylýar.
Julio Montaner Wenadaky konferensiýada
Şu günler AIDS epidemiýasy boýunça Awstriýanyň paýtagty Wenada geçirilýän halkara konferensiýada AIDS problemasyna ünsi gowşatmakda halkara jemgyýetçiligi ýazgaryldy.
AIDS boýunça halkara jemgyýetiniň başlygy Julio Montaner ösen we ösýän döwletleri bu kesele garşy göreşde indiki ädimi ätmäge ukypsyzlykda aýyplap, AIDS-i bejermek boýunça jogapkärçiligi hem takyk ädimleri kesgitlemezden dünýäniň 2015-nji ýyla çenli ösüş maksatnamalaryna ýetip bilmejekdigini aýtdy.
ÝUNISEF-iň AIDS boýunça hasabatynyň awtorlaryndan Ruslan Malýutanyň nygtamagyna görä, Türkmenistana gezek gelende şu günki gün ilkinji nobatda türkmen häkimiýetleriniň AIDS problemasynyň bardygyny boýun almagy we halkara jemgyýetçiligi bilen bu epidemiýa garşy has ysnyşykly hyzmatdaşlyga başlamagy zerur bolup durýar.


text:
Gülnara Karimowanyň uly möçberdäki parahorlyk bilen baglanyşykly Şwed telewideniýesiniň we Azatlyk Radiosynyň beren habary Twitterde gahar gazapdan doly jogabyny tapdy. Özbek prezidentiniň gyzynyň tarapdarlary sosial ulgamda habary tankytlap bir topar teswir ýazdylar. Olar öz teswirlerinde Karimowanyň ýurduň içindäki garşydaşlary günäkärlenmeli diýip toslama otardylar.
Gülnara Karimowa we onuň ýaranlary özbek prezidentiniň gyzy bilen uly möçberdäki parahorlyk hadysasynyň baglanyşygy barada ýazylan esasly habara jogap bermek üçin sosial ulgam bolan Twitteri saýlap aldylar.
Ady agzalýan habar 22-nji maýda Azatlyk Radiosy we Şwesiýanyň “Mission: Investigation”, ýagny “Missiýamyz: derňew” atly tele gepleşiginde goýberilipdi. Bu habar Karimowanyň el ýazgysyna meňzeş resminamalara esaslanýar. Habar serişdelerine bu resminamalar gol astyndan geçirlipdi.
Şol resminamalar başga-da birnäçe zatlar bilen bir hatarda düýbi Stokgolmda ýerleşýän TeliaSonera aragatnaşyk kompaniýasynyň özbek bazaryna girmek we ol ýere ornaşmak üçin millionlarça dollar töländigini subut edýär.
Özbegitanyň awtoritar prezidentiniň ile belli gyzy Karimowa bu ýagdaý barada şu wagta çenli hiç hili resmi taýdan jogap bermedi.
Ol gaty seýrek bolaýmasa kän bir interwýu eçiliberenok ýöne aram aram Twittere höweslenip alýar. Ol sosial ulgamy özüniň muşdaklaryndan öwgi sözlerini eşitmek üçin ulaýar. Ýöne seýregem bolsa käwagt öz tankytçylaryna kakdyryp bir zatlar diýibem galýar.
Twitler
Iki habar serişdesiniň beren maglumatynyň yz ýany bilen Twitterde teswirler gyzyşdy. Gyzyşan teswirlerde ol öňe sürülýän habarlary iňkär edip wakany Özbegistanyň içinde we daşynda özleriniň duşman diýip kabul eden adamlaryna garşy hüjüme geçmek üçin ulandy.
Karimowanyň reteweet eden @meclarck lakamly Twitter ulanyjysy öz teswirinde şeýle diýýär: “Azatlyk Gülnar Karmiowa gara ýöňkemek barada ‘ýokardan’ güýçli görkezme alypdyr”.
Şeýle-de ol hasabata MTS kompaniýasy bilen baglanyşdyryp bähbit üçin toslama hökmünde garady. MTS kompaniýasy TeliaSoneranyň ozalky aragatnaşyk ulgamynda garşydaşy bolup ol 2012-nji ýylda salgyt gullugynyň işgärleriniň gurnan reýdinden soň Özbegistany terk etmäge mejbur edilipdi.
Özbegistandaky MTS kompaniýasynyň ozalky başlygy Bekzod Ahmedow Karimowanyň birwagtky ýaranydy. Häzirki wagtda onuň häkimiýet başyndaky maşgala gol astyndan pul berendigi barada Şwesiýa we Şweýsariýa döwletlerinde derňew işleri alynyp barylýar. Twitterdäki teswirlerden çen tutsaň olaryň ikisi hem häzir daşary ýurtda.
Karimowanyň tarapdarlaryndan @AbdunazarovaM şeýle teswir ýazýar: “Bu hapaçylygy buýruk berenleriň Ahmedowyň goragçylaryndan biridigi aýdyňlaşyp barýar.”
“MTS Özbegistanda millionlap pul gazandy we häzirki günde olaryň hemmesi zibile çümüşip otyrlar” diýip @UlushMirab teswir goşdy.
“Aha! Gülnara Karimowa olaryň hapa işlerine we haýýarlyklaryna şärik bolmandygy üçin indi olar basyş baryny ederler” diýip @hellsuffer ýazdy.
“Hüjüm ediberiň maňa!”
“Hüjüm ediberiň maňa!” diýip, Karimowa ýazýar. “O nämäň oýunymyş. Azatlyk we şwedler ýaly habar satyjylary kiçijik söwda dükanjagazjyklarydyrlar” diýip ol teswirlerine goşýar.
Şeýle-de ol, Ahmedow abraýdan gaçaly birä nirä barsa şol ýeriň toslamalaryň we spekulasiýalaryň çeşmesine öwrülendigini sözlerine goşup “ol haçan göseň bir ýerlerde entäp ýör, häzir bolsa Moskwada $$$)))” diýýär.
Twitterdäki birnäçe teswir Karimowanyň ýaşy agyp barýan kakasynyň prezidentlik kürsüsine geçmek arzuwy baradaky gürrüňlere-de ünsi çekýär.
Karimowanyň @amalprosto lakamly twitterdäki tarapdary şeýle diýýär: “Azatlyk Radiosynyň we şwed habar serişdesiniň iň esasy maksady Gülnara Yslamownany saýlawlardan çetletmek. Näçe saýlawlar ýakynlaşdygyça şonça-da ‘kompromat’ köp bolar”
Beýleki bir teswirde @RasidJamamurto şeýle zatlary otarýar: “Gülnara Karimowanyň halk arasynda şöhraty artýandygy üçin käbir syýasy güýçler oňa basyş edýärler.”
@meclark lakamly ulanyjy şeýle sözler bilen ýokarky teswiri makullaýar: “Özbegistanyň üsti bilen geopolitiki söweşler alyp barýanlar üçin (Orsýet bilen Birleşen Ştatlara kakdyrýar) samsyk hem lepbeýgullar gerek” .
Bu sözlere bolsa Karimowanyň özi degişensiräp jogap ýazýar: “Maňa ynan, şolar ýaly adamlar bar!)))” diýýär we sözüniň üstüni ýetirýär: “Siziň maňa düşünip meni goldaýanyňyza sagbolsun aýdýaryn mähribanlarym. Men halkyň arasynda başym dik, dilim uzyn gezip bilýänim üçin buýsanýaryn.”


text:
Ýewropa Bileleşiginiň ilçileri Ukrainadaky hereketleri sebäpli Orsýetiň garşysyna girizilen sanksiýalary ýene alty aý uzaltmak barada ylalaşdylar.
Ýöne Luksemburgda gelnen bu karary geljek hepde Brýusselde geçjek sammitde Ýewropa Bileleşiginiň liderleriniň oňlamagy gerek.
Germaniýanyň kansleri Angela Merkel Bileleşigi Orsýetiň Ukrainanyň Krym ýarymadasyny basyp alyp, ony özüne bikanun birikdirmegine, şeýle hem onuň gündogar Ukrainada Orsýetçi separatistleri goldamagyna garşy girizilen sanksiýalary saklap galmagy ündedi.
Ol Slowakiýa, Wengriýa we Italiýa ýaly ýurtlara sanksiýa garşy tutumlaryny goýmalydyklaryny we sanksiýalaryň ýene bir alty aýlyk öz güýjünde galmagynyň zerurdygyny ynandyrana meňzeýär.
Sanksiýalardan irmek
Ýöne Merkeliň öz ministrleriniň arasynda-da bölünişigiň döräp gelýändigini görkezýän alamatlar ýok däl.
Germaniýanyň daşary işler ministri Frank-Waltar Steinmeier ýaňy dynç alyş günleri Germaniýanyň "Bild" gazetine beren interwýusynda özüniň Orsýet bilen dikleşmezligi ileri tutýandygyny, NATO-nyň dyzmaç hereketleriniň ýagdaýy ýaramazlaşdyrýandygyny aýtdy.
Fransiýanyň kanun çykaryjylary-da iýun aýynyň başlarynda sanksiýalaryň kem-kemden ýatyrylmagyna çagyryş edýän bir rezolýusiýany oňlamak bilen özleriniň sanksiýalardan irendiklerini duýdurdylar.
Ýöne Fransiýanyň daşary işler ministri Jean-Mark Aýrault 20-nji iýunda öz hökümetiniň aýdýanlaryny gaýtalap, sanksiýalar häzirlikçe saklanyp galar, sebäbi Orsýet bilen Ukraina Minsk ylalaşygynda öz üstlerine alan borçlaryny entek ýerine ýetirenoklar diýdi.
Aýrault Ýewropa Bileleşiginiň liderleriniň gündogar Ukrainada Orsýet tarapdan goldalýan separatistler bilen Ukrainanyň hökümet güýçleri arasynda barýan konflikti çözmäge gönükdirilen Minsk ylalaşygynyň amala aşyrylmagynda "hakyky, anyk, saldamly ilerlemeleriň" bolanyny görmek isleýändiklerini aýtdy.
Ýunker sanksiýalary goldaýar
Harby güýje däl-de, Moskwa bilen dialoga çagyrýan diňe Germaniýanyň daşary işler ministri däl.
Italiýanyň premýer-ministri Mattea Renzi bilen Ýewropa komissiýasynyň başlygy Jean-Klaude Ýunker öten tepde St.Peterburgda potensial maýa goýujylar üçin geçirilen uly maslahata gatnaşdylar.
Bir ýyl mundan ozal-da beýle zatlaryň asyl pikiri hem edilmeýärdi.
Ýunker maslahatdan öň özüniň Orsýetiň garşysyna girizilen sanksiýalary goldaýandygyny, ýöne Moskwa bilen bolan kommunikasiýa liniýasynyň açyk galmagyny isleýändigini aýtdy.
Orsýete garşy sanksiýalara has şübheli garaýanlaryň biri bolan Slowakiýa iýuldan başlap alty aýlap Ýewropa Bileleşiginiň prezidentlik wezipesini ýerine ýetirer. Ol ýanwar aýynda sanksiýalary ýene bir alty aýlyk uzaltmak barada pikir alşylanda hem şu orunda bolar.
"Adamlar Orsýet bilen dikleşmekden ýadadylar. Olar dartgynlylygy halanoklar, Ukrainada hem reforma işlerinde ilerleme bolmaýandygyny görýärler" diýip, Waşingtonda ýerleşýän "Transatlantic Academy" ylmy barlag merkeziniň ýokary derejeli işgäri Ulrik Spek aýdýar.


text:
Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin Kollektiw howpsuzlyk şertnamasy guramasynyň näresmi sammitine gatnaşmak üçin Gyrgyzystanyň paýtagty Bişkege geldi.
Prezidentiň kömekçisi Ýuriý Uşakow žurnalistlere Putiniň sammitiň daşyndan gyrgyz prezidenti Almazbek Atambaýew, täjik prezidenti Emomali Rahmon bilen aýratynlykda duşuşmagyna garaşylýandygyny aýty.
Uşakow sammitde amerikan ýolbaşçylygyndaky halkara güýçleriniň 2014-nji ýylda Owganystandan çykmaga taýýarlanmagy bilen baglylykda emele geljek ýagdaý barada maslahat edilmegine garaşylýandygyny gürrüň berdi.
Gyrgyz prezidenti Atambaýew duşenbe güni özüniň we täjik prezidenti Rahmonyň sammitde Orsýeti, Gazagystany we Gyrgyzystany birikdirýän demir ýol gurmaklygy teklip etjegini aýtdy.
Bu demir ýol soň Täjigistana baryp, Owganystana, Türkmenistana, Eýrana we Pars aýlagyna biriger.
Kollektiw howpsuzlyk şertnamasy guramasyna Orsýet, Gyrgyzystan, Gazagystan, Täjigistan, Belarus we Ermenistan girýär.


text:
ABŞ-nyň döwlet sekretary Jon Kerri Liwiýadaky, Siriýadaky we Ýemendäki konfliktleri soňlamagy maksat edinýän bir hepdelik diplomatiýa saparynyň birinji duralgasynda Saud Arabystanyna bardy.
Kerri Jedda şäherinde Saud Arabystanynyň patyşasy Salman, täç geýdirilen şazada, täç geýdirilen şazadanyň orunbasary we daşary işler ministri bilen duşuşýar.
Ol 15-nji maýda giçlik Wena ugrar we Italiýanyň daşary işler ministri Paolo Gentilona bilen Liwiýa gepleşiklerine, soň Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow bilen Siriýa gepleşiklerine beýemçilik eder.
Ol soňra NATO-nyň daşary işler ministrleri bilen duşuşmak üçin Brýussele sapar eder we ABŞ-nyň prezidenti Barak Obama bilen Wetnamda duşuşmak üçin Aziýa uçar.


text:
Penşenbe güni Günbatar ýurtlary Siriýadaky meseleler boýunça BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşiniň garamagyna täze rezolýusiýanyň taslamasyny hödürlediler.
Bu taslama Siriýada ýörite parahatçylyk planlarynyň durmuşa geçirilip başlanmagy üçin prezident Başar al-Assada 10 gün möhlet bermekligi we şol möhletde anyk işler durmuşa geçirilmedik halatynda bolsa, oňa garşy sanksiýalary ulanmaklygy göz öňünde tutýar.
Britaniýa, Fransiýa, Germaniýa we Birleşen Ştatlar tarapyndan öňe sürlen bu taslamada harby bolmadyk sanksiýalar göz öňünde tutulýar.
BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşiniň hemişelik agzalary bolan Orsýet bilen Hytaý şu çaka çenli Siriýanyň režimine garşy sanksiýalaryň girizilmegine garşy çykyş edip gelýärler.


text:
Daşary ýurt walýutasyna Şweýsariýadan, Birleşen Arap Emirliklerinden, Yrakdan, Owganystandan, Gazagystandan we beýleki ýurtlardan gelen telekeçiler Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumynda öndürilen uçar we tehniki kerosini, awtobenzini, dizel ýangyjyny we gidrousulda arassalanan dizel ýangyjyny satyn aldylar. Owganystandan gelen täjirler Seýdiniň nebiti gaýtadan işleýän zawodynda öndürilen dizel ýangyjyny satyn aldylar. Bulardan başga-da, daşary ýurt walýutasyna arassalanan pagta ýagy, nah ýüplük, garaköli goýunlarynyň ýüňi, buýan köki, pagta şroty, ýük awtoulagy satyldy. Olary Russiýadan, Hindistandan, Ukrainadan, Gyrgyzystandan, Täjigistandan we beýleki ýurtlardan gelen telekeçiler satyn aldylar. Geleşikleriň jemi bahasy ABŞ-nyň 113 million 852 müň dollaryndan gowrak boldy.
Depozit manat serişdelerine Turkiýäniň we Slowakiýanyň işewür toparlarynyň wekilleri jemi bahasy 4 million 66 müň manatdan gowrak bolan nah ýüplügi satyn aldylar.


text:
19-njy iýulda geçirilen hökümet maslahatynda Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow ilata edilýän ulag, gatnaw hyzmatlarynyň ýaramazlygyna galýandygyny ýene bir gezek tassyklady.
Ol etraplardaky ýagdaýlaryň has-da ýaramazdygyny aýdyp, şeýle kemçiliklere ýol berilmeginiň raýatlarda nägilelik döredýändigini belledi.
Azatlyk Radiosyna interwýu beren ýerli ýaşaýjylar hem jemgyýetçilik transportynyň gatnawynyň özlerini kanagatlandyrmaýandygyny aýtdylar.
Mary welaýatynyň Ýolöten etrabynyň 6-njy üzümçilik daýhan birleşiginden özüni Halnazar diýip tanyşdyran 68 ýaşly pensioner öz obalaryndaky duralgada awtobusyň kagyz ýüzünde her günde azyndan 6 gatnawynyň barlygyna garamazdan, hakykatda halka zerur bolan jemgyýetçilik transportynyň gatnawynyň bu obada düýpden ýoklugyny aýtdy.
Pensioner Halnazar awtobuslaryň gatnamaýandygy sebäpli zerur bolan halatynda özleriniň hususy ulaglary ýa-da taksileri kireýine tutmaly bolýandyklaryny-da gürrüň berdi. “Awtobus bolmasa, taksa münjek bolsaň pensiýa hem ýetmeýär oňa” diýip, Halnazar aýdýar.
Diňe Ýolöten däl, Mary welaýatynyň Serhetabad şäherçesiniň ýaşaýjylarynyň käbirleri hem ulag serişdeleri bilen üpjünçilik meselesinde ilatyň dürli kynçylyklary başdan geçirýändigini aýdýar.
Özüni Sona diýip tanyşdyran 40 ýaşly öý-hojalykçy zenan öz ýaşaýan ýerinde diňe awtobus gatnawy däl, eýsem otly gatnawynyň hem kadaly amala aşyrylmaýandygyny aýtdy: “Aşgabat-Serhehetabat aralykdaky ýolagçy otlusy hemişe gijä galyp gelýär. Wagtynda baryp, wagtynda gaýtsak, gowy boljak-da. Bolmasa, galyň bende gelip garaşyp dur otla”.
Şeýle hem Sona otla biletleri bir hepde öň satyn almaly bolýandyklaryny, gyssagly ýagdaýda bir ýerik barmaly bolanda, prowodnikler bilen gürleşip, 12 manada golaý pul töläp, ýola çykýandyklaryny Azatlyk Radiosyna beren interwýusynda belledi.
Prezidentiň 19-njy iýulda eden çykyşyndan çen tutulsa, transport meselesindäki problemalar diňe otly we awtobus gatnawy bilen çäklenmän, bu ugurda howa, gämi gatnawlarynda hem çözülmeli problemalaryň bardygyny aýtsa bolar.
Ol şol çykyşynda, hususanam, ilata edilýän ulag hyzmatynda, şäheriçi we şäherara awtobuslarynyň, otlularyň, uçarlaryň gatnawynda, aýratynam ilata bilet satmak düzgüniniň kadalaşdyrylmagynda uly kynçylyklaryň bardygyna ünsi çekdi.
Prezident Berdimuhamedow 19-njy iýulda geçirilen şol maslahatdan ýurduň öň hem iki gezek berk käýinç alan awtomobil transporty ministri S.Berkeliýewi işinden boşatdy.


text:
Ukrainada geçen ýerli saýlawlardan soňra geçirilen we 26-njy oktýabrda neşir edilen dört sany pikir soralyşygyň netijelerinden çen tutulsa, onda prezident Petro Poroşenkonyň hökümeti ýurduň günbatar we merkezi regionlarynda özüniň agdyklyk ediji pozisiýasyny saklap galýar.
Ýurduň günorta we gündogar böleklerinde bolsa saýlawçylar 2014-nji ýylda köçelerde geçen protestler netijesinde häkimiýet başyndan aýrylan öňki orsýetçi prezidentiň partiýasynyň galyndylaryndan düzülen "Oppozision blogy" goldapdyrlar.
Poroşenko saýlawdan soňky pikir soralyşygyň netijelerini hiç bir partiýanyň öz hökümetinden üstün çykmandygynyň alamaty diýip taryplady. Ol bu Orsýetiň ýurda kontrollyk etmek baradaky synanyşyklarynyň ýeňlişe uçramagy diýdi.
Gutarnykly netijeler
Poroşenko "Ukrain halky, ukrain jemgyýeti bu saýlawlar arkaly biziň geçmişe dolanmagymyzyň üstüne atanak çekdi" diýdi.
Merkezi saýlaw komissiýasynyň bildirmegine görä, 26-njy oktýabra çenli oňa saýlawlaryň diňe 30 prosentinden maglumat gelip gowşupdyr.
Saýlawlara 130-dan agdyk partiýadan kandidatlar gatnaşdy. Gutarnykly netijelere 4-nji noýabrda garaşylýar.
Saýlawlar Orsýet tarapyndan goldanylýan gozgalaňçylaryň gözegçiligindäki Donetsk we Lugansk regionlarynyň käbir etraplaryndan daşgary tutuş ýurt boýunça 25-nji oktýabrda geçdi.
Hökümet güýçleri tarapynda yzyna alnan gündogar regionlarda deputatlyk orunlar ugrunda dalaş edenler "Oppozision blogyň" kandidatlary.
“Oligarhlar üçin synag”
Poroşennkonyň partiýasy we onuň bilen ýaranlykdaky beýleki partiýalar saýlawlaryň üsti bilen öz täsirlerini güýçlendirmegi umyt edipdiler. Ýöne bu iş o diýen aňsat bolmady.
"Güýçleriň ýerleşişi ýurduň bölünendigini görkezýär" diýip, syýasy analizçi Wladimir Fesenko aýdýar.
Saýlawlara şol bir wagtda-da öz regionlarynda täsiri güýçli bolan oligarhlar üçin synag hökmünde garaldy.
Mariupolda Ukrainanyň iň baý adamy we senagat kompaniýalary şäheriň ykdysadyýeti üçin örän möhüm bolan Rinat Ahmetowyň täsiri bilen bagly dörän dartgynlylyk zerarly saýlawlar talaba laýyk geçmedi.
Mariupolyň saýlaw komissiýasy "Oppozision blogy" goldaýan Ahmetowyň eýeçiligindäki bir kompaniýa tarapyndan çap edilen saýlaw býulletenlerini kabul etmekden boýun gaçyrdy.
Ýurduň gündogaryndaky Krasnoarmeýsk we Swatowo şäherlerinde hem syýasy konfliktler sebäpli saýlaw yza süýşürildi. Bu ýerde saýlawlaryň haçan geçjekdigi barada entek belli bir sene görkezilenok.
AP habar gullugynyň bildirmegine görä, Kiýewde şeýle hem beýleki uly şäherlerde häkimlik bäsleşiginde kimiň ýeňendigi 15-nji noýabrda ikinji tapgyrda belli bolar. Sebäbi kandidatlaryň arasynda alan sesleri 50 prosentden ýokary bolan dalaşgär ýok.
Saýlawdan soňky pikir soralyşyk boýunça paýtagt Kiýewde häzirki şäher häkimi, öňki boksçy Witaliý Kliçko beýlekilerden has öňde diýip, AP habar berdi.


text:
Pakistanyň Ýokary sudy prezidentlik saýlawlaryny planlaşdyrylanyndan bir hepde ir geçirmek barada höküm çykardy.
Saýlaw komissiýasy saýlawlary 6-njy awgustda geçirmegi göz öňünde tutýardy. Emma, suduň çarşenbe güni çykaran kararyndan soň, saýlawlar 30-njy iýulda geçiriler.
Mundan bir gün öň, hökümetiň başyndaky Pakistanyň Musulman ligasy-Nawaz partiýasy, saýlawlaryň Remezan aýynyň soňuna gabat gelýändigini nygtap, ses berilişigi ir geçirmek barada haýyş edipdi.
Ýurduň kanunçylygyna görä, prezidenti welaýat we milli parlamentler saýlaýar.
Häkimiýet başyndaky Asif Ali Zardari ikinji möhlete prezidentlige dalaş etmejekdigini mälim etdi.
Prezidentlik saýlawlarynda Pakistanyň Musulman ligasy-Nawaz partiýasynyň dalaşgäri Mamnoun Hussainyň ýeňmegine garaşylýar.


text:
Şu gün Gresiýanyň paýtagty Afinyda müňlerçe protestçiler parlamentiň salgyt we aýlyk meseleleri barada täze düzgünlere ses bermeginiň öňisyrasynda parlament binasynyň öňünde demonstrasiýa ýygnandylar.
Protestçiler polisiýa güýçleriniň gorag diwaryny böwsüp geçmäge synanyşanlarynda, ikitaraplaýyn garpyşyklar ýüze çykdy.
Ýewropa Bileleşigi we Halkara pul gaznasy Gresiýa beriljek karzlar bilen baglanyşykly ýurtda salgytlaryň ýokarlandyrylmagy we tölegleriň azaldylmagy ýaly çäklendiriji düzgünleriň girizilmegini talap edýär.
Ýewropa Bileleşigi we Halkara pul gaznasy geljek 3 ýylyň dowamynda Gresiýa jemi 110 milliard ýewro möçberinde kredit bermekligi göz öňünde tutýar.


text:
Owganystanyň kazysy Kabulda “Gurhan” kitabyny otlady diýip ýalan töhmet atylan zenanynyň adamlaryň köpçüligi tarapyndan öldürilmegine gatnaşan dört adamy ölüm jezasyna höküm etdi.
Gürrüňi edilýän dört tussag bu sud işi bilen baglanyşykly sud zalyna çykarylan 49 tussagyň, şol sanda 19 polisiýa ofiseriniň arasyndady.
Gürrüňi gidýän zenana edilen hüjümiň wideo ýazgysy internetde peýda bolansoň, bu waka gahar-gazabyň döremegine we Kabulda köçe protestleriniň geçirilmegine sebäp boldy.
19-njy martdaky hüjümde pida bolan 27 ýaşly Farhunda gahar-gazaply adamlaryň köpçüligi tarapyndan urlup-ýenjilip öldürildi we soňra onuň jesedi otlanyp Kabul derýasyna zyňyldy.


text:
Siriýanyň Aleppo regionynda ýaralanan orsýetli esger ýaralardan wepat boldy, diýip Orsýetiň Goranmak ministrligi 16-njy iýunda aýtdy.
Ministrligiň aýtmagyna görä, seržant Mihail Şirokopoýas Orsýetiň Siriýada ok atyşygy bes etmek boýunça gözegçilik missiýasyna degişli ulag okuň astyna düşmegi zerarly ýaralanypdyr.
Esger Moskwanyň keselhanasyna äkidilip bir hepdeden soň ýogaldy. Ministrlik lukmanlaryň esgeri halas etmek üçin göreşendigini belledi.
Mihail Şirokopoýas Moskwanyň geçen ýylyň sentýabr aýynda Siriýada prezident Başar al-Assady goldamak üçin howadan hüjüm etmek boýunça harby çärelerine başlaly bäri wepat bolan dokuzynjy esgerdir.
Orsýetiň Amur regionynda ýaşan esgeriň kakasy Gennadiý Şirokopoýas öz oglunyň ähli “harby hormat çäreleriniň” berjaý edilmeginde jaýlanandygyny aýtdy.


text:
Premýer-ministr Deýwid Kameron Britniýanyň öz howpsuzlyk gulluklarynyň daşary ýurtlarda terrorda gümanlanýanlary gynandygy barada aýdylýanlary derňejegini aýtdy.
Kameron parlamente Britaniýanyň bu meselede aýdylýan zatlary açyklaşdyrmagyna wagt ýetdi diýdi.
Pakistan asylly britaniýalylaryň birnäçesi özleriniň pakistan tussaghanasynda britanlaryň gatnaşmagynda gynalandygyny aýtdy.
Kameron bu derňewiň ýyl aýaklamanka başlanjagyna umyt bildirdi.
Britan häkimiýetleri özleriniň maglumat almak üçin hiç wagt adam gynamajaklaryny we özgeleri hem bu işe itermejeklerini aýdýarlar.


text:
Her bir adam bitewi jemgyýetiň aýrylmaz bir bölegidir. Ynsanlar şol jemgyýetde bir-birleri bilen hemişe sazlaşykly gatnaşykda bolmalydyr. Şeýle gatnaşyklar bolsa esasan dil, sözleýiş, umuman – gürrüňdeşlik arkaly amala aşyrylýar. Siziň her bir aýdýan sözüňiz, gepläniňizde edýän hereketleriňiz, bütin durkuňyz diňleýjä öz täsirini ýetirýär. Biz geplänimizde, haýsydyr bir psihologik täsir barada pikirlenmeýäris, emma adamlaryň arasynda aýdýan her bir sözümiz olara özboluşly täsir edýär. Bary-ýogy iki adamyň arasynda bolup geçýän söhbetdeşligiň hem psihologiýasy bolýandyr. Bu bir özboluşly kanun ýalydyr. Biz bolsa öz gezegimizde bu kanunlary berjaý etmelidiris.
Söhbetdeş bolmagyň psihologiýasynyň käbir düzgünleri
Biz diňe özümize oňaýly we ýakymly zatlar barada gürrüň etmän, eýsem diňleýjä kabul etmek ýakymly we aňsat boljak zatlar barada gürrüň etmelidiris. Siziň sözleýşiňiz many-mazmunly, düşnükli bolsa, sesiňiz we sözleýiş äheňiňiz ýakymly we aýdyň bolsa, siz diňleýjileriň ünsüni özüňize çekmegi aňsatlyk bilen başararsyňyz. Bir zady gürrüň bereniňizde, duýgularyňyza we hereketleriňize üns bermek hem ähmiýetlidir. Olar çäklendirilse, aýtjak bolýan zatlaryňyza düşünmek kyn bolmaz.
Iki adamyň arasyndaky söhbetdeşlikde hem bir adam beýleki adamy diňlemegi başarmalydyr, onuň aýdýan zatlaryna düşünjek bolmalydyr. Gürrüň berýän adam sizde öz duýgudaşyny görmek isleýär. Ol sizi özüne meňzedip, ähli aýdýan zatlaryna düşünýändigiňize, ony gyzyklanma bilen diňleýändigiňize çyn ýüregi bilen ynanýar.
Emma söhbetdeşiňiziň aýdýan zatlaryny gülki we gödek hereketleriňiz bilen kabul etseňiz, elbedte, ol sizde duýgudaşyny däl-de, garşydaşyny görer, size hiç wagt syryny, biynjalyk edýän meselelerini beýan etmez.
Adam çalt, emosional we gaty gepleýän bolsa, siz hem şoňa görä geplejek boluň. Ol ýuwaş, howlukman geplese, siz hem howlukmajak boluň. Ol degişýän bolsa, siz hem degişiň. Siz muny başarmasaňyz, ýöne üns berip diňlemäge çalşyň. Beýle diýildigi, siziň hut söhbetdeşiňize öýkünmeli diýildigi däldir.
Ýene-de bir üns bermeli kadalaryň biri- "ýok" diýen sözi seresaplyk bilen aýdyň. Bu söz köplenç söhbetdeşligi ýakymsyz bir waka öwürmegi başarýar. Her bir adam öz pikirlerini daşyndan aýdanda, olaryň dogrulydyna, gowudygyna ynanýar. Biz öz pikirlerimizi kimdir birine aýdanymyzda, onuň goldanyljakdygyna, makullanjakdygyna ynanýarys. Biz öz söhbetdeşimizden "Sen dogry aýdýarsyň" diýen ýaly sözlere garaşýarys. Emma, biz bilen razylaşmagyň deregine, diňleýjimiz "Ýok-la, bu düýbünden başgaça" diýen ýaly jogap berýär. Biziň şol bada oňa ýene-de bir zat aýtmaga bolan höwesimiz ýok bolup gidýär, oňa bolan ynam ýitýär.
Ýöne "ýok" sözüniň örän gerekli ýerleri hem az däl. Adamyň durmuşynda bu sözüň aýdylmaly ýerleri hem az bolmaýar. Bir zat barada gürrüň edýän wagtyňyz, söhbetdeşiňiz barada hem unutmaň. Gürrüň diňe siz üçin gyzykly bolman, eýsem töwerekdäkileri hem gyzyklandyrmalydyr.
Käte biz öz aladamyz bilen ýakynlarymyzyň halyndan habar almalydygyny unudýarys. Bir öýden girip- çykyp, hal- ahwal soraşmaýarys. Elbetde, bu örän nädogry hereket. Işden gelip, diňe özümize degişli meseleler barada aýdýarys, duýgudaşlyga garaşýarys. Ýöne näme üçindir töwerekdäkiler hemişe bizi diňlemeli diýip pikir edýäris? Diňleýji sabyrly bolsa-da, wagtynda oňa gezek bermegi unutmaň. Mümkin, onuň hem siz bilen öz meseleleri barada gürrüňdeş bolmagy isleýändir ýa-da şatlygy bilen paýlaşasy gelýändir?
Gürrüňdeş bolmagyň psihologiýasy maşgalada hem uly orna eýedir. Her bir adam üçin maşgala galadyr. Emma şol galada her bir adam öz başyna ýaşasa, birek-birek bilen içgin gürrüňdeş bolmak islemese, onuň peýdasy barmyka? Elbetde, maşgala agzalarynyň hemmesi öz gerekligini duýmalydyr. Birki sany ýakymly söz göwni galkyndyryp bilýär. Aýdalyň, siz işden ýadap geleniňizde, ýakynlaryňyz size "Arma, biz saňa şeýle bir garaşdyk!" diýseler, ýadawlygyňyz ýatdan çykýar. Siz hem öz gezegiňizde gowy sözler bilen jogap bermek islärsiňiz.
Bilşimiz ýaly, käbir adam örän gürrüňçil bolýar, käbiri bolsa diňe diňlemegi halaýar. Şeýle adamlaryň arasyndaky gürrüňdeşlik asuda bolýar. Emma biri beýlekisine bir söz aýtmaga-da pursat bermeýänleriň arasynda bolýan gürrüňdeşlik manysyz galmagala öwrülip bilýär, sebäbi olar bir-biriniň sözüni bölýär. Medeniýetli, edepli adamlar üçin bu, elbetde, örän nädogry hereketdir. Adamlar käte söhbetdeşiniň sözüni bölmeli bolýar. Şonda hökman: "Bagyşlaň, sözüňizi bölmeli bolaýdym" ýa-da "Sözüňiz agzyňyzda" diýip ötünç soramagy unutmaň. Bu gürrüň berýän we ony diňleýänler üçin örän ähmiýetlidir.
Söhbetdeş bolmagyň düzgünleri bilen tanyşmak, olary endik edinmek çagalyk döwründen başlanýar. Ähli babatda bolşy ýaly, çaga köp zady maşgalada öwrenýär. Şol maşgalada ulular çaý başynda birek – birek bilen mähirli gürrüňdeş bolsalar, bir-birlerini gyzyklandyrýan ýa-da biynjalyk edýän meseleler barada söhbetdeş bolsalar, çaga hem olardan gowy görelde alar, töweregindäkileri diňlemegi, olar bilen gürrüňdeş bolmagy öwrener. Çaga kiçilikden üns berip diňlemegi, manyly sözlemegi, biri geplände, onuň sözüni bölmezligi öwretmäge çalyşmaly.
Mähriban adamlar! Durmuşda duş gelýän kynçylyklara garamazdan, töweregiňizdäkiler bilen mylakatly, mährem gürleşmegi, ýakynlaryňyzyň, dost-ýarlaryňyzyň halyndan habar almagy unutmaň. Ýagşy söz aýdyp, birine duýgudaşlyk bildirseňiz, diňe gürrüňdeşiňiziň däl-de, eýsem siziň öz ruhuňyz göteriler, göwnüňiz açylar.
Ulanylan WEB Salgy
Teswirlemeler
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
Düýn Täjigistanda parlament saýlawlary geçirildi.
Täjigistanyň Merkezi saýlaw komissiýasy bu saýlawlara ses bermäge hukugy bolan saýlawçylaryň 80 prosentden hem gowragynyň gatnaşandygyny aýdýar.
Köp synçylar bu saýlawlaryň netijesinde ýene nobatdaky gezek prezident Emomali Rahmonyň Halk Demokratik partiýasynyň wekilleriniň parlamentdäki orunlaryň aglaba köplügine eýelik etjekdigine şübhelenmeýändiklerini aýdýarlar.
Täjigistanda geçirilen bu saýlawlara syn etmek üçin Ýewropada Howpsuzlyk we Hyzmatdaşlyk guramasyndan 200 töweregi synçy bardy.
Saýlawlaryň gutarnykly netijesi şu gün yglan ediler diýlip garaşylýar.


text:
Amerikanyň Nýu-Meksika ştatynyň Albukerke şäheriniň wekiliýeti Aşgabat we Albukerke şäherleriniň arasynda doganlyk gatnaşyklarynyň ýola goýulmagynyň 25 ýyllygy, şeýle hem Aşgabadyň güni mynasybetli 25-nji maýda geçiriljek dabaralara gatnaşmak üçin Türkmenistana geldi — diýip, ABŞ-nyň Türkmenistandaky ilçihanasynyň metbugat beýanatynda aýdylýar.
Saparyň meýilnamasynda Aşgabat we Albukerka şäherleriniň arasyndaky hyzmatdaşlygy pugtalandyrmak maksady bilen, ýerli häkimiýetiň ýolbaşçylary, talyplary, şeýle hem Aşgabat hem Mary şäherleriniň medeni-ylmy edaralarynyň wekilleri bilen duşuşyklary geçirmek göz öňünde tutulýar.
Bu meýilnamanyň hemaýatçysy hökmünde “Sister Cities International” guramasy çykyş edýär. 1990-njy ýylda Aşgabat bilen Albukerkäniň doganlaşan şäherler hökmünde resmi taýdan ykrar edilen pursadyndan bäri ABŞ-nyň hökümeti bu iki şäheriň arasyndaky birnäçe meýilnamalary maliýeleşdirdi.


text:
Ýakynda tennis boýunça ýaşlaryň arasynda geçirilen abraýly halkara «Uimbldon» ýaryşyna taryhda ilkinji gezek türkmenistanly tenisçi Anastasiýa Prenko hem gatnaşdy.
Indi ýüz ýyla golaý wagt bäri geçirilip gelinýän bu halkara ýaryşynda ilkinji gezek Türkmenistanyň adyndan çykyş eden 16 ýaşly Anastasiýa Prenko özüniň birinji bäsleşiginde wengriýaly tennisçi Sofii Mikodan üç taýmyň üçüsinde-de 6:4 hasap bilen üstün çykdy. Emma ýaryşyň ikinji tapgyrynda türkmenistanly tennisçi özüniň kanadaly bäsdeşi Eugeniý Buçerdden asgyn geldi we 4:6 hem-de 0:6 hasabyna utuldy we ýaryşdan çykmaly boldy.
«TurkmenistanRu» internet gazýetiniň maglumatyna görä, Anastasiýa Prenko indi üç ýyl bäri Türkmenistanyň çempiony diýen tituly saklap gelýär. Ol ilkinji gezek bu çempionlyk titulyna 13 ýaşynda mynasyp bolupdyr. Maglumata görä, türkmenistanly ýaş tennisçi Merkezi Aziýa ýurtlarynyň ýetginjek tennisçileriniň arasynda ilkinji üçlüge girýär.


text:
“Türkmen diliniň GDA ýurtlary üçin okuw kitaby” diýlip atlandyrylýan neşiriň awtory türkolog alym Elwira Grunina. Orsýetiň Lomonosow adyndaky Döwlet Uniwersitetiniň Aziýa we Afrika ýurtlary Institutynyň Merkezi Aziýa we Kawkaz bounça kafedrasynyň guramaçylygynda çap edilen bu neşir Moskwanyň “Gündogar Edebiýaty” neşirýatynda çapdan çykdy.
Orsýetiň Lomonosow adyndaky Döwlet Uniwersitetiniň Aziýa we Afrika ýurtlary Institutynyň Merkezi Aziýa we Kawkaz bounça kafedrasynyň ýolbaşçysy Žibek Syzdykowanyň Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, bu işiň maksady GDA döwletlerini türkmen dili we Türkmenistan döwletiniň syýasy jemgyýetçilik gurluşy bilen tanyşdyrmakdan ybarat.
Kitap iki bölekden düzülen. Onuň 2010-njy ýylda çapdan çykan birinji bölegi türkmen diliniň grammatikasyny öz içine alýar. Ýakynda çapdan çykan ikinji bölegi bolsa Türkmenistanyň syýasaty, ykdysadyýeti, taryhy we milli däp-dessurlary barada tesktlerden ybarat.
Türkmen diliniň okuw kitaby Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň BMG-niň Baş Assambleýasynyň sessiýalarynyň birinde eden çykyşyndan başlanýar.
Kitabyň mazmunynyň hut şeýle düzülişiniň sebäbini kitabyň awtory türkolog alym Elwira Grunina ýurduň syýasy gurluşygynyň aýratynlyklary bilen düşündirdi: “Sebabi bu publisistika. Bu jemgyýetçilik sistemasynyň görnüşi we diliň ulanylyşynyň görnüşi”.
Elwira Gruninanyň Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, ol türkmen dilini ulanylyş sistemasynda görkezmek isläpdir. Kitabyň birinji böleginde diliň grammatiki aýratynlyklary görkezilen bolsa, ikinji kitap diliň iş ýüzünde ulanylyşyna bagyşlanýar.
“Türkmen diliniň GDA döwletleri üçin okuw kitaby” türkmençe-orsça we orsça-türkmençe sözlükleri-de öz içine alýar.
Türkmen tarapy hem gatnaşdy
GDA guramasynyň gumanitar hyzmatdaşlygy boyunça döwletara fondunyň maliýeleşdirmeginde Moskwanyň “Gündogar Edebiýaty” neşirinde çapdan çykan bu kitap türkmen tarapynyň gatnaşmagynda işlenip düzülipdir. Türkmenistanyň Döwlet Uniwersitetiniň professory Myrat Penjiýew bu kitabyň awtorlarynyň biridir.
Moskwanyň Döwlet Uniwersitetiniň Aziýa we Afrika ýurtlary Institutynyň Merkezi Aziýa we Kawkaz bounça kafedrasynyň yolbaşçysy Žibek Syzdykowanyň sözlerine görä, kitabyň düzümine girizilen tekstleri saýlap almak boýunça işler hem türkmen tarapynyň gatnaşmagynda amala aşyrylypdyr.
Syzdykowa “Türkmenistanyň syýasy gurluşyny bilmezden we türkmen yolbaşçysynyň çykyşlaryny ulanmazdan, şu günki gün türkmen diliniň syýasy-jemgyýetçilik leksikasyny öwrenmek mümkin däl” diýip, hasap edýär.
Guramaçylaryň sözlerine görä, türkmen dilini öwrenmek isleýän ors dilli okuwçylar üçin niýetlenen kitap GDA döwletleriniň Orsýetdäki ilçihanalaryna, ýokary okuw jaýlaryna we döwlet edaralaryna iberilipdir.
Guramaçylar 2012-nji ýylyň fewral aýynda Türkmenistana sapar edip, bu kitaby ýurduň özünde geçiriljek tanyşdyrylyş çäresi arkaly köpçülige hödürlemekçi.


text:
Düýn Ysraýylyň harby güýçleri Palestinanyň Gaza Sektoryna barýan Liwiýa degişli gäminiň öňüne böwet bolmak üçin ýörite gorag çäresini ýola goýdular.
Birneme giçlik Ysraýylyň harby güýçleri Liwiýanyň gumanitar ýükli gämisiniň öz ugruny uýtgedip, Müsüre tarap ugrandygyny mälim etdiler.
«Gaddafi fondy» tarapyndan maliýeleşdirilen we üsti 2 müň tonna gumanitar ýükli gäminiň häzirki wagt Müsüriň El-Ariş portuna baryp ýetendigi habar berilýär.
Bu wakanyň öňýany «Gaddafi fondunyň» ýerine ýetiriji direktory Ýussuf Sawan gumanitar gäminiň Gaza Sektoryna barýan wagty onuň daşyny Ysraýylyň harby gämileriniň gabandygyny habar beripdi.


text:
Bilim barada başa barmadyk potensialdan gürrüň edilende, Birlşen Milletler Guramasynyň Bilim, Ylym we Medeniýet meseleleri baradaky guramasynyň (UNESCO) Baş direktory Irina Bokowa göze dürtülip duran mysal hökmünde Owganystana salgylanýar.
“Ol ýerde betbagtçylykly ýagdaý höküm sürýär. Men ýaňy sanlara seretdim. Owganystanda aýallaryň 90 prosentine golaýy okamagy-ýazmagy ýa düýpden bilenok, ýa-da bilşi gaty gowşak, üzlem-saplam” diýip Bokowa aýdýar.
UNESCO-nyň 19-njy ýanwarda neşir eden global bilim ýagdaýy baradaky raportyna içgin üns berilýän ýurtlar Owganystan bilen Pakistan.
Raportda aýdylyşyna görä, ol ýerde bisowatlyk derejesiniň beýle ýokary bolmagyna getirýän zat – aýallar bilen erkekleriň deň tutulmaýanlygy. Regionda bisowat ilatyň 63 prosentini aýallar emele getirýär.
Owganystan bilen Pakistanda bisowat erkekler hem köp. Ýöne bisowat aýallaryň sany erkekleriňkiden iki esse ýokary. UNESCO ýokary okuw ösdürmek üçin 15 million dollarlyk bäş ýyllyk proýekti amala aşyryp ýör. Bular ýaly programma Pakistan barada hem bar. Bu ýurtlaryň ikisi üçin hem esasy zat okuw diýilýär.
“Hünär we tehniki okuw. Käbir ýurtlara garyplykdan krizisden çykmaga ýeke-täk ýoldur. Öz ýurtlarynyň ykdysadyýetine goşant goşmagy üçin ýaşlara hünär we başarnyk gerek” diýip, Bokowa aýdýar.
Raportda Gündogar Ýewropada hem bisowatlygyň azlyk milletler barada uly problema bolup durýanlygy aýdylýar.
“21-nji asyrda 800 million adamyň bisowat bolmagy, bularyň hem üçden iki böleginiň aýal-gyzlar bolmagy kabul ederliksiz. Meniň pikirimçe bu bir aşa ýokary san. Biz muny çözmeli” diýip, Bokowa nygtaýar.
Raportda strategik maksat – mugallymlaryň sanyny hem bilimini ýokarlandyrmak diýilýär. “Üçünji dünýä ýurtlarynda mugallymlara tölenýän aýlyk haky gaty pes. Bu hem bilimyň hiline zyýan ýetirýär. Munuň açyk mysaly, Orta Aziýa ýurtlary” diýip, raportda bellenilýär.


text:
Saud Arabystany «Al-Kaýdanyň» ýogalan lideri Osama bin Ladeniň üç garyndaşynyň Angliýada hususy uçar heläkçiliginde ýogalandygyny aýdýar.
Angliýadaky saud ilçisi, şazada Mohammed Bin Nawaf Bin Abdel-Aziz 1-nji awgustda Saud Arabystanyndaky esasy gurluşyk kompaniýasynyň eýesi bolan baý maşgala gynanç bildirdi.
Ol ýogalanlaryň kimdigini aýtmady. Emma Saud Arabystanynyň Al-Arabiýa telewideniýesi ölenleriň atlaryny yglan etdi.
Polisiýa hadysada üç ýolagçynyň we pilotyň heläk bolandygyny aýtdy.
Hususy uçar 31-nji iýulda Londonyň 65 km uzaklygyndaky aeroporta ýykylyp, ot-ýalna gaplanypdyr. Ol uçar Milandan gelýän eken.
Osama bin Ladeniň kakasy Mohammed bin Laden hem 1967-nji ýylda, Saud Arabystanynda bolan uçar heläkçiliginde ölüpdi.


text:
Türkmenistanyň Ermenistan Respublikasyndaky ilçihanasy ýurdumyzda yglan edilen Bitaraplyk we parahatçylyk ýylyna bagyşlap surat bäsleşigini gurady.
25-nji martda Milli akademiki opera we balet teatrynyň girelgesiniň öňündäki meýdançada Türkmenistanyň Ermenistan Respublikasyndaky Medeniýet günlerini açylmagy mynasybetli geçirilen bäsleşige 4-16 ýaş aralygyndaky ýaşajyk ermeni suratkeşleri öz işlerini hödürlediler.
Bäsleşik çagalarda, aýratyn-da, Genrih Igitýan adyndaky Milli estetika merkeziniň okuwçylarynda uly gyzyklanma döretdi. Olaryň žiwopis işlerinde türkmen halkynyň taryhy we medeniýeti, Türkmenistanyň arhitektura ýadygärlikleri, Aşgabadyň gözel ýerleri, dünýä belli ahalteke bedewleri we türkmen halylary öz beýanyny tapdy.
Guramaçylaryň aýtmaklaryna görä, bäsleşigiň esasy maksady dostlukly döwletiň çagalarynda we ýaşlarynda Türkmenistana bolan gyzyklanma döretmekden ybarat boldy we bu wezipä hötde gelindi. Çünki heniz biziň ýurdumyzda bolup görmedik ýaşajyk suratkeşleriň aglaba bölegi Garaşsyz Türkmen döwletine bagyşlanan kitaplar, internet-neşirler we suratly materiallar bilen tanyşdylar.
29-njy martda bäsleşigiň jemi jemlener. Oňa gatnaşanlaryň ählisine Bitaraplyk we parahatçylyk ýylynyň nyşany şekillendirilen ýadygärlik sowgatlary, ýeňijilere bolsa noutbuklar gowşurylar.


text:
Palestinanyň häkimiýetleri öz serwerlerine hakerleriň köpçülikleýin hüjüm edendigini aýtdy. Bu bolsa Palestinanyň köp ýerinde internetiň togtamagyna getirdi.
Şonuň ýaly-da, palestin tarapynyň habaryna görä, bilgeşleýin edilen bu hereket “Paltel” telefon ulgamynda kynçylyklar döredipdir.
Palestinanyň aragatnaşyk ministri Maşura Aby Daki “hakerleriň hüjümleriniň güýçli bolmagy we möçberi onuň tötänden däl-de, “döwlet çägindäki” we ýörite planlaşdyrylan iş diýen netijä gelmäge sebäp bolýar” diýdi.
Günbataryň habar gulluklarynyň bellemegine görä, bu hüjümler Palestina BMG-niň ÝUNESKO edarasynyň doly hukukly agzalygyna kabul edilenden bir gün soň edildi. Şol karara Ysraýyl, Amerika we beýleki ýurtlar garşy ses berdiler.
Waşington ÝUNESKO-nyň proýektlerini maliýeleşdirmegi togtadýandygyny habar berdi.


text:
Sişenbe güni Daniýa Germaniýa bilen öz serhet geçelgelerindäki gözegçiliklerini güýçlendirmek üçin öz serhet punktlaryna goşmaça 50 sany gümrük gullugynyň işgärini ýerleşdirdi.
Daniýanyň hökümeti bu çäreleri bikanun immigrasiýanyň öňüni almak maksatlary bilen baglanyşdyrýar.
Öz gezeginde Germaniýa Daniýanyň bu çärelerini tankytlap, munuň gümrük we serhet barlaglaryny aradan aýyrýan Şengen ylalaşygynyň düýp prinsiplerine garşy gelýändigini öňe sürdi.
Şengen ylalaşygy Ýewropanyň 25 ýurdunyň arasynda raýatlaryň we harytlaryň erkin geçirilmegini üpjün edýär.


text:
Ýakynda özbek prezidentiniň gyzy Gülnara Karimowa we onuň biznes partnýory bilen baglanyşykly käbir dokumentleriň Fransiýada üstüniň açylmagy pul ýuwuşlyklar bilen baglanyşykly alnyp barylýan derňewlerde ýüze çykarylan zatlaryň diňe bir bölegi.
Bu üsti açylan dokumentlerden azyndan sekizisiniň aşagynda Gülnara Karimowanyň we “Koka-kola Özbegistan” kompaniýasynyň ýerine ýetiriji direktory Alyşer Ergaşewiň gollary goýlan.
Bu kompaniýanyň eýesi hem-de direktory hökmünde olaryň gollary goýlan bu kagyzlar olaryň iki sany kompaniýanyň üsti bilen Fransiýadan emläk satyn alandyklaryny görkezýär.
Käbir faktlar ýüze çykýar
Gülnara Karimowanyň biznes partnýory Alyşer Ergaşew bikanun pul ýuwuşlykda güman edilip, häzirki wagt Şweýsariýanyň tussag izolýatorynda saklanylýar.
Olaryň gümürtik biznes bilen meşgullanandyklaryny görkezýän we 2009-njy ýylyň sentýabryndan 2011-nji ýylyň maý aýyna çenli aralyga degişli bu dokumentler Şwesiýanyň “Tidningarnas Telegrambyra” (TT) habar agentligi tarapyndan ele salyndy. Öz gezeginde bu agentlik bu dokumentleriň nusgasyny Azatlyk Radiosynyň Özbek gullugyna-da berdi.
Jemgyýetçilik üçin elýeterli bolan fransuz kompaniýasynda registrirlenen maglumatlar Gülnara Karimowa bilen Alyşer Ergaşewiň Fransiýanyň Gassin şäherinden-de iň bolmanda bir gezek emläk satyn almak ugrunda iş alyp barandyklaryny görkezýär.
Bu maglumatlarda Gülnara Karimowa bilen Alyşer Ergaşewiň kompaniýasynyň Parižiň iň bir abraýly raýonyndaky Avenue de General Maonoury köçesiniň 1-nji jaýynda
ýerleşýändigini-de görmek bolýar. Parižiň bu raýonyndaky kwartiralaryň her kwadrat metriniň satuw bahasy 19 müň dollar bilen 38 müň dollaryň aralygynda.
Birneme soňra olaryň bu kompaniýasynyň ýerleşýän adresiniň Parižiň az-owlak arzanrak raýonyndaky Bouleward Pereire köçesine geçendigini görmek bolýar.
Karimowa we dört şahsyýet
Fransiýada anyklanan bu dokumentler örän möhüm dokumentler hasaplanylýar. Çünki bu dokumentler bikanun pul ýuwuşlyklarda aýyplanýan dört sany şahsyýetden biriniň Gülnara Karimowa bilen gönüden-göni ýakyn hyzmatdaşlyk alyp barandygyny görkezýär. Bu dört sany özbek raýatyna garşy häzirki wagt Şweýsariýada we Şwesiýada aýry-aýrylykda jenaýat-derňew işleri alnyp barylýar.
Gülnara Karimowa bilen Alyşer Ergaşewiň biznes baglanyşygyny görkezýän dokumentlerden biri.
Bu güman edilýän jenaýat işleriniň iki sany telekommunikasiýa kompaniýalary, hususan-da, Orsýetiň MTS mobil operatory hem-de şwed-fin “TeliaSonera” kompaniýasy bilen baglanyşyklydygy aýdylýar.
Gülnara Karimowanyň biznes partnýory Alyşer Ergaşew şu ýylyň 30-njy iýunynda öz kärdeşi, “Koka-kola Özbegistan” kompaniýasynyň beýleki bir egindeş direktory Şorhurh Sabirow bilen belelikde bikanun pul ýuwuşlyklarda aýyplanyp, Ženewada tussag edilipdi. Olaryň ikisem häzirki wagt tussag izolýatorynda saklanýarlar.
Olar bilen birlikde öz garşysyna jenaýat-derňew işleri alnyp barylýan üçünji bir adamyň Orsýetiň MTS kompaniýasynyň Özbegistandaky bölüminiň ozalky direktory Bekzod Ahmedowdygy aýdylýar.
Şweýsariýanyň jenaýat derňewçileri Bekzod Ahmedowyň pul ýuwuşlyk üçin ulanan edarasynyň Özbegistanyň prezidentiniň gyzy Gülnara Karimowa “ýakyn” bir edaradygyny aýdýarlar. Emma şweýsar resmileri olaryň bu biznes baglanyşyklary barada anyk maglumat bermediler. Bekzod Ahmedowyň niredeligi häzirki wagt belli däl.
Bu işler bilen baglanyşykly jenaýat aýyplamasy bildirilýän dördünji bir özbegistanly raýat Gaýane Awakýan. Ol “Takilant Limited” kompaniýasynyň operatory hökmünde tanalýar.
Şweýsariýanyň we Şwesiýanyň kanun goraýjy organlary oňa şwed-fin “TeliaSonera” kompaniýasyndan para alanlykda aýyplama bildirýärler. “TeliaSonera” kompaniýasynyň Özbegistanyň mobil telefon bazarynda işlemäge lisenziýa almagy üçin Gaýane Awakýanyň bu kompaniýadan para alandygy aýdylýar.


text:
Aşgabat şäheriniň köçelerinde ýakynda herekete girizilen wideogözegçiler sürüjiler tarapyndan ýol hereketiniň berk berjaý edilmeginde uly ähmiýete eýe bolup başlady.
Şeýle wideogözegçiler şäheriň iň bir gatnawly köçelerinde, jemi 30-dan gowurak ýerlerde goýuldy. Olar gije-gündiziň dowamynda awtoulaglaryň hereketine gözegçilik edýärler.
Wideogözegçi köçe-ýol hereketini bozan islendik awtoulagyň belgisini surata alýar. Suratyň gapdalynda bolsa şol awtoulagyň köçe-ýol hereketini bozan pursadyndaky wagty jikme-jik ýazýar. Bu maglumat bolsa poçta arkaly köçe-ýol hereketini bozan sürüjä iberilýär.
Köçelerde goýlan bu wideogözegçilerden halk gaty hoşal. Sebäbi öňi «00, 01, 02» belgi bilen başlanýan ministrleriň we olardan-da has ýokary ýolbaşçylaryň sürüjileri ozal gyzyl çyrada hem arkaýyn geçip gidip bilýärdiler. Göz-görtele köçe-ýol hereketini bozandygyny görseler-de, Döwlet ýol gözegçiligi gullugynyň işgärleri olary saklamakdan çekinerdiler. Bu bolsa kä halatda köçe-ýol heläkçiliginiň ýüze çykmagyna-da getirip bilýärdi.
Emma wideogözegçiler üçin ministrem bir, sada raýatam. Olar ähli düzgün bozmalary belleýärler we ibermeli ýerine iberýärler.
Wideogözegçiler herekete ýaňy işe giren halaty bir aýyň dowamynda 700 manat (köne pulda 3 500 000) we ondan-da köp pul jerime tölän ministrleriň sürüjileri boldy.
Şäheriň köçelerinde ýokary tizlikde sürmegi endik edinen ministrleriň sürüjileri, kynlyk bilenem bolsa, köçe-ýol hereketiniň düzgünlerini berjaý etmäge mejbur boldular.


text:
Penşenbe güni Orsýetiň häkimiýetleri Birleşen Ştatlardan Orsýete çylşyrymly elektron tehnologiýasyna degişli enjamlaryň böleklerini ugratmak bilen meşgullanan adamlaryň hatarynda Orsýetiň razwedka işgärleriniň ýokdugyny mälim etdi.
Çarşenbe güni Birleşen Ştatlaryň prokuraturasy şeýle bikanun iş bilen meşgullananlykda aýyplanyp 11 adamyň tussag edilendigini habar berdi.
Orsýetiň daşary işler ministriniň orunbasary Sergeý Rýabkow bu işiň “jenaýatçylykly häsiýete eýedigini we munuň gizlin gulluklar bilen hiç hili dahylynyň ýokdugyny” tekrarlady.
ABŞ-nyň prokuraturasy gizlin ýollar bilen Orsýete ugradylan mikro-elektron enjamlaryň Birleşen Ştatlarda harby radar we gözegçilik sistemasynda ulanylýandygyna görä, ol enjamlaryň döwlet tarapyndan goralyp saklanýandygyny aýdýar.


text:
ABŞ-nyň wise-prezidenti Joe Biden we Ukrainanyň prezidenti Petro Poroşenko Orsýete garşy indiki sanskiýalaryň geçen aýda Minskde gelnen ylalaşyklaryň berjaý edilişine bagly bolmalydygy barada ylalaşdylar.
Ak tamyň aýtmagyna görä, Biden Poroşenko bilen 18-nji martda telefon arkaly söhbetdeş bolupdyr.
“Orsýet Ukrainada zorlugy we durnuksyzlygy tutaşdyrýan bolsa, halkara jemgyýetçiligi Orsýetiň şeýle çärelere baş goşmagynyň bahasyny artdyrmaga taýyn bolmaly” diýip, beýannamada aýdylýar.
“Ýörite status” baradaky kanun
Biden ukrain parlamentinde ýurduň orsýetparaz pitneçiler tarapyndan eýelenen gündogar regionlaryna ýörite statusyň berilmegi boýunça geçirilen ses berişligi we parlamentiň şol regionlaryň çäkli görnüşde öz-özüni dolandyrmagyny kepillendirmek boýunça kabul eden kararyny oňlady. Ukrainanyň kanunlaryna laýyklykda, agzalan regionlar bu duruma ýurtda ýerli saýlawlar geçirilenden soň eýe bolarlar.
Orsýet we gozgalaňçylar bu şertleri ret edýärler. Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow 18-nji martda eden çykyşynda Ukrainanyň parlamentiniň 12-nji fewralda Belarusyň paýtagtynda gelnen ylalaşygy “gaýtadan ýazmaklyga” synanyşýandygyny aýtdy.
Kiýewde premýer-ministr Arseniý Ýatsenýuk Ukraina tarapdan hiç kimiň Orsýetiň we “terrorçylaryň” Minsk planyny berjaý etmäge taýýardygyna bil baglamaýandygyny belledi.
Poroşenko “ýörite status” baradaky kanuna 18-nji martda gol çekdi.
Sanksiýalar barada maslahat
Ak tamyň aýtmagyna görä, prezident Barak Obama we Germaniýanyň kansleri Angela Merkel Ukrainadaky ýagdaýy 18-nji martda geçiren özara telefon söhbetdeşliginde maslahat edipdirler.
Iki lideriň Minsk ylalaşygynda göz öňünde tutulan borçnamalar doly berjaý edilýänçä, Orsýetiň separatistlere berýän goldawy bilen bagly oňa garşy girizilen sanksiýalary gowşatmazlyk barada ylalaşyga gelendikleri habar berilýär.
19-20-nji martda Brýusselde geçirilen duşuşykda Ýewropa Bileleşiginiň liderleri Orsýetiň bank we nebit pudaklaryna dekabr aýyndan bäri täsir ýetirýän sanksiýalary ýaýbaňlandyrmak meselesine garadylar.
ÝB-niň diplomatynyň adynyň agzalmazlyk şerti bilen Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, Ýewropa Geňeşiniň prezidenti Donald Tusk şu aýda kabul ediljegi çak edilýän karara degişli teklip boýunça Germaniýadyr Fransiýa bilen bilelikde işleşýär.
Emma dipomat käbir ýurtlaryň, şol sanda Gresiýanyň, Awstriýanyň we Slowakiýanyň garaşmagy teklip edýändigini we käbir sanksiýalara gaýtadan garamagyň wagty gelende, iýun aýynda karara gelmegi isleýändigini aýtdy.
Ylalaşygyň şertleri
Minskde gelnen ylalaşykda Ukrain hökümetiniň pitneçileriň eýeçiligindäki giňişliklerde Orsýet bilen aradaky döwlet serhedine gözegçiliginiň ýylyň aýagyna çenli belli bir şertleriň esasynda dikeldilmegi talap edilýär.
“Ýörite statusa” kepil geçmeklik Minsk ylalaşygynda razylaşylan çäreleriň bir bölegidir. Petro Poroşenkonyň Wladimir Putin bilen gepleşiklerinde Germaniýanyň kansleri Angela Merkel we Fransiýanyň prezidenti Fransua Holland araçylyk edipdiler.
Şeýle-de ylalaşyk 15-nji fewraldan başlap ok atyşygy bes etmegi ýola goýupdy we 2014-nji ýylyň aprel aýyndan bäri 6000 çemesi adamyň ölümine sebäp bolan konfliktiň front liniýasyndan agyr ýaraglary yza çekmegi talap edipdi.
Söweşler gowşan hem bolsa, henizem dowam edýär, taraplaryň ikisi-de bir-birini ylalaşygy bozmakda aýyplaýarlar. Kiýew separatistleriň ok atyşygy bes etmek baradaky ýaraşykdan täze hüjümleri amala aşyrmak maksady bilen öz goşunlaryny gaýtadan düzmek üçin peýdalanmagyndan howatyrlanýar.
18-nji martda Ukrainanyň harbylarynyň metbugat wekili Andriý Lysenko soňky 24 sagadyň dowamynda pitneçileriň hüjümleri zerarly bir esgeriň wepat bolandygyny we bäşisiniň ýaralanandygyny aýtdy.


text:
Türkmenistanda Türkmen diliniň Düşündirişli sözlüginiň iki tomlugynyň hem-de Türkmen diliniň Orfografik sözlüginiň bir tomlugynyň çapdan çykýandygy barada mundan 1 aý ozal hökümet maslahatynda yglan edildi.
30-njy ýanwarda bolsa, Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynda şu iki kitabyň prezintasiýa dabarasy boldy. Emma muňa garamazdan, şu sözlükleriň häzire çenli hiç bir kitap dükanlarynda ýa-da welaýat, şäher kitaphanalarynda tapylmaýandygy habar berilýär.
Azatlyk Radiosyndan Muhammad Tahir bu mesele bilen gyzyklanyp, aşgabatly ýazyjy Amanmyrat Bugaýew bilen söhbetdeş boldy.


text:
Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginde Bütinhytaý dürs maşyngurluşygy Import-Eksport Korporasiýasynyň (WIEK TOÇMAŞ) wekiliýeti bilen duşuşyk geçirildi.
HHR-iň wekiliýeti Türkmenistana 2015-nji ýylyň 2—4-nji apreli aralygynda Aşgabatda guralýan “Aziada — 2017 we Türkmenistanyň ösüşiň we parahatçylygyň bähbidine sportda tutýan orny” atly halkara maslahatyna gatnaşmak üçin geldi.
Duşuşygyň barşynda medeni-gumanitar ulgamdaky, şonuň ýaly-da, iki ýurduň işewür toparlarynyň arasyndaky hyzmatdaşlygyň meseleleri barada pikir alşyldy.
Şeýle hem hytaý korporasiýasynyň wekilleri Aziada — 2017-niň geçirilmeginiň barşynda howpsuzlygy üpjün etmek boýunça taslamalary görkezdiler.


text:
Aşgabat, 10.02.2015. “Türkmenportal”.
Şu gün türkmen futbol söýüjileriň ähli ünsi “Aşgabat” stadionyna gönügdi. Şu pursatda bu ýerde AFK-nyň Kubogy ugrundaky saýlama tapgyrda Türkmenistanyň we Ýemeniň çempionlary “Altyn asyr” bilen “Al-Sakryň” arasyndaky duşuşyk dowam edýär. Bu Türkmenistanyň Aragatnaşyk ministrliginiň topary üçin Aziýanyň ikinji derejeli klub bäsleşiginde ilkinji synagdyr.
Birinji ýarymda hasaby açmaga iki toparda hem mümkinçilik az bolmady. Ýöne goragçylar we derwezeçiler dürs oýun görkezdiler. Netijede garşydaşlara birinji ýarymda hasaby açmak başartmady. — 0:0.
Ikinji ýarymda myhmanlar çalasyn hüjüm geçirip, öňe çykdylar — 1:0. Häzirki minutlarda Türkmenistanyň çempiony hasaby deňlemäge çalyşýar, oýun dowam edýär.
“Altyn asyr” — “Al-Sakr” jübütiniň ýeňijisi toparça çykmak üçin indiki saýlama tapgyrynda 17-nji fewralda “Al-Hidd” (Bahreýn) bilen myhmançylykda duşuşar.


text:
Çarşenbe güni Täjigistanyň parlamentiniň aşaky palatasy jemgyýetçilik ýerlerinde we hökümet binalarynyň öňünde açlyk çekip protest geçirmekligi gadagan ediji düzgüni goldap ses berdi.
Bu kabul edilen düzgün Täjigistanyň «Ýygnaklar, demonstrasiýalar we parahatçylykly ýörişler baradaky» kanunyna hem-de «Administratiw kodeksine» üýtgetmeler girizmek boýunça aşaky palatanyň kabul eden ençeme düzgünlerinden biridir.
Käbir deputatlar 1990-njy ýyllaryň başlarynda bikanun demonstrasiýalaryň Täjigistanda graždanlyk urşuna alyp gelendigini aýdyp, ýygnaklara we demonstrasiýalara girizilen bu soňky çäklendirmeleri hem şeýle howplaryň öňüni almak maksady bilen baglanyşdyrýarlar.


text:
Türkmenistanyň raýatlarynyň biometriki pasport almagyna degişli kynçylyklaryň entek aradan aýrylmandygy barada habar berilýär. Kynçylyklara ilkinji nobatda daşary ýurtlarda işleýän, okaýan, daşary ýurduň raýatlary bilen durmuş guran ýa-da daşary ýurtlara göçüp gitmekçi bolýan adamlar duçar bolýarlar. Pasport meselesinde dowam edýän problemalar bilen bir wagtda käbir özgerişlikler hem göze ilýär. Aşgabatly graždan aktiwisti, Türkmenistanyň we Orsýetiň raýaty Natalýa Şabuns bäş ýyl garaşyp, täze türkmen pasportyna eýe boldy. Natalýa Türkmenistanyň biometriki pasportyna geçiş düzgüni işe girizilen badyna ilkinji bolup dokument tabşyran raýatlaryň biridi.
Azatlyk Radiosy Natalýa Şabunsyň pasport almak bilen bagly tejribeleri bilen içgin gyzyklandy.
Azatlyk Radiosy: Natalýa, siz täze türkmen pasportyny, bäş ýyl garaşyp, aldyňyz. Siz ony nädip alandygyňyz barada gürrüň berseňiz?
Natalýa Şabuns: Men iýul aýynyň ortalarynda Orsýetden Türkmenistana gaýdyp baranymda, türkmen-ors goşa raýatlaryna pasportlar eýýäm berlip başlanypdy. Men berilýärkä alyp galaýyn diýip Migrasiýa gullugyna ýüzlendim. Bilýäňizmi, Türkmenistanda gowulyga duş geleňde, muny aýratyn belläp geçesiň gelýär.
Men Aşgabadyň Migrasiýa gullugynda pasport almagymyň örän tertipli we ýeňil geçendigini aýdasym gelýär. Pasport almak üçin belli bir düzgün göz öňünde tutulypdyr. Dokument tabşyrmak üçin gije baryp talon almalydy, her gije sagat 12-de ertirki gün üçin talon berýärdiler. Bilşime görä, bu düzgün bir ýarym aýa golaý wagtlap dowam etdirildi. Men baranymda, dokumentleri kabul edýän äpişgeleriň ählisi işleýärdi. Käbir aladaly ýagdaýlar hem bardy, olar doldurylan dokumentlerde ýalňyşlaryň goýberilmegi bilen baglydy.
Azatlyk Radiosy: Natalýa, siziň täze pasport üçin dokumentleriňizi tabşyranyňyzdan bäri bäş ýyl geçipdir. Migrasiýa gullugyna baranyňyzda, size näme diýdiler?
Natalýa Şabuns: Men bäş ýyl bäri garaşýan pasportymy almak isleýändigimi aýdanymda, Migrasiýa gullugynyň işgäri gidip maslahatlaşyp geldi-de, siziň pasportyňyz ýok, ol ýok edilipdir, siz indi gaýtadan dokument toplamaly diýip jogap berdi. Meniň ikinji sapar nobata durmazlygym üçin maňa talon berdiler. Meni begendiren zat, menden pasport üçin döwlet salgydyny almadylar. Meniň bäş ýyl mundan ozal tölän salgydym güýjüni saklapdyr.
Azatlyk Radiosy: Siz dokumentleri gaýtadan tabşyryp, pasporta näçe wagt garaşdyňyz?
Natalýa Şabuns: Iki hepdä golaý wagtdan soň men pasport aldym. Ýöne men Migrasiýa gullugyna ozalky ýagdaýlary hem ýatlatdym. Pasportymyň iki hepdäniň dowamynda taýýar bolmagyny men dokumentleri ikinji sapar tabşyrandygym bilen baglanyşdyrýaryn.
Azatlyk Radiosy: Pasport almak üçin hem nobatlar uly boldumy?
Natalýa Şabuns: Olaryň akymy bir bolupdy. Aşgabadyň Migrasiýa gullugy hatda sagat 11-e çenli işleýärdi, günde 400-500 adamyň kabul edilendigi barada aýdylýar. Işgärleriň-de doly güýjünde işländigini belläsim gelýär. Emma soňky aýda dokument tabşyran tanyşlarym Migrasiýa gullugynda düzgüniň gowşandygyny, işgärleriň käte özlerini gödek alyp barýandygyny aýdýarlar. Üstesine, pasporty taýýarlamak üçin wagt möhleti-de düşündirilmezden uzaldylypdyr. Meniň köp tanyşlarym bir aýdan gowrak wagt bäri pasportlaryna garaşýarlar. Olar örän aladalanýarlar, sebäbi Migrasiýa gullugy olara hiç hili düşündiriş bermeýär. Lebaply tanyşlarymyň ýagdaýy hasam agyr, olar iýul aýynda ýüz tutup, oktýabr aýyna nobata ýazylypdyrlar.
Azatlyk Radiosy: Şeýle kynçylyga diňe goşa raýatlygy bar adamlar duçar bolýarlarmy?
Natalýa Şabuns: Goşa raýatlygy bolan adamlaryň käbiri pasport alýar, käbirleri almaýar. Emma bir raýatlygy bolanlar pasporty has aňsat alyp bolýandygyny aýdýarlar. Emma bu ýerde ýene bir uly problema bar. Türkmenistandan bütinleý göçüp gidýän adamlaryň köpüsi, adatça, türkmen pasportyny täzelemeýär. Emma olar ýurtdan çykjak bolanda, kynçylyklara uçraýarlar. Häkimiýetler olardan pasportyny çalyşmagy talap edip, yrsaraýarlar.


text:
Geçen bir asyryň dowamynda türkmen dili dürli tapgyrlary başdan geçirdi. Bir döwür türkmen dili arap we pars sözleriniň hasabyna baýlaşdyrlan bolsa, sowet döwründe bu ýagdaý rus dili mysalynda gaýtalandy.
Garaşsyzlyk ýyllarynda bolsa esasan türkmen dilinde gürleýän ýaslaryň arasynda türk sözlerini, ýagny Türkiýede ulanylýan aňlatmalaryň has köp ulanylyp başlanandygyna şaýat bolýarys.
Munuň sebäpleri barada aýdylanda, Türkiye bilen Türkmenistanyň aragatnaşygynyň ýygjamlaşmagy, Türkiýede okaýan we işleýän raýatlaryň köpelmegi, şol bir wagtda türk telewideniýesiniň Türkmenistanda meşhurlaşmagy barada gürrüň edip bolar.
Käbirleri bu ýagdaýyň, bir tarapdan türkçäniň gowy bilinmegine mümkinçilik döredýändigini aýtsa, ikinji tarapdan türkmen dilinde türkçe aňlatmalaryň, şol bir wagtda türkmen diliniň ýazuw düzgünlerine, gepleşik düzgünlerine o diýen gabat gelmeýän söz gurluşlarynyň köpelmegine getirýändigini aýdýarlar.
Elbetde, diliň ýyl-ýyldan kämilleşdirilmegi üçin, düşnükli bolan käbir sözleriň beýleki dillerden alynmagynyň tarapyny çalýan alymlar hem bar. Eýsem, ýaşlaryň arasynda türkmençe bilen türkçäniň garyşdyrylyp gürleşilmegine siz nähili garaýarsyňyz? Bu barada ýaşlar näme pikirde?
Täze Tolkunyň nobatdaky gepleşiginde şu tema barada gürrüň ederis. Bu baradaky tejribeleriňizi we garaýyşlaryňyzy aşakdaky forumda galdyryp bilersiňiz.
Isleseňiz, öz pikiriňizi gepleşigimize gatnaşyp hem beýan edip bilersiňiz. Biz bilen aragatnaşyk gurmak isleseňiz, hat@azatradio.org email adresimize hat ugradyň. Özümiz siziň bilen habarlaşarys.


text:
Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin Orsýetiň Uzak Gündogarynda öň görülip-eşidilmedik derejede suw alan regionlaryna sapar etdi.
Putin penşenbe güni Amur welaýatyna eden saparynyň dowamynda ýerli oba hojalyk işgärleri we welaýat resmileri bilen duşuşdy. Ol suwuň joşmagynyň ýetiren zyýany üçin kompensasiýanyň beriljegini wada berdi.
Günüň dowamynda Putin Habarowsk şäherine bardy, bu ýerde Amur derýasynda suwuň derejesiniň ýokarlanmagy dowam edýär. Suwuň derejesiniň ýekşenbe güni 780 santimetre ýetjegi çak edilýär.
Amur, Habarowsk, Ýakutiýa we Ýewreý awtonomiýa regionlarynda känleriň, ekin meýdanlarynyň we ýaşaýyş nokatlarynyň onlarçasy weýran bolupdy. Bu regionlaryň suw almagyna soňky günlerde bolan güýçli ýagyşlar hem öz goşandyny goşupdy.
Orsýetde soňky 120 ýylyň dowamynda bolan bu suw joşgunynyň ýene-de bir aýlap dowam etmeginiň ähtimaldygy aýdylýar.


text:
Ýewropa Bileleşiginiň başlygy Donald Tusk şu hepde Parižda amala aşyrylan hüjümden soň, Bileleşigiň nobatdaky sammitinde beýleki meseleler bilen bir hatarda terrorçylyga garşy göreş tagallary barada maslahat ediljekdigini mälim etdi.
Tusk bu barada 9-njy ýanwarda Latwiýanyň paýtagty Rigada belläp geçdi.
Tuskyň sözlerine görä, ÝB-niň 12-nji fewralda geçiriljek sammitinde “Parižde edilen wagşyçylykly hüjümiň” yzýany, “bu meselelere Ýewropa Bileleşiginiň berjek gaýtawulyny has giňişleýin maslahat etmek” göz öňünde tutulýar.
7-nji ýanwarda ýüzi örtgüli ýaragly adamlar Fransiýanyň “Charlie Hebdo”” atly satiriki žurnalynyň binasyna hüjüm edip, 12 adamy öldürdiler we 11 sanysyny ýaraladylar.


text:
Birleşen Ştatlaryň ýokary derejeli kontrterrorizm resmisiniň aýtmagyna görä, 11-nji sentýabrda Liwiýanyň Bengazi şäherinde Amerikanyň konsullygyna edilen hüjüm "terrorçylykly hüjüm" welin, ýöne onuň öňünden plandaşdyrylan bolmagy ähtimal däl.
Birleşen Ştatlaryň Milli kontrterrorizm merkeziniň direktory Matýu Olsen çarşenbe güni Kongresiň agzalarynyň öňünde eden çykyşynda bu wakany "birnäçe sagadyň içinde ýaýbaňlanyp güýçlenen opportunistik hüjüm" diýip atlandyrdy:
"Oňat ýaraglanan adamlar, pursatdan peýdalanyp, agşam başlanan wakalary 12-nji sentýabryň ir ertirki sagatlaryna çenli dowam etdirene meňzeýär" diýip, Olsen aýtdy.
"Entek maglumat ýok"
Olseniň bellemegine görä, hüjümiň öňünden planlaşdyrylandygy barada entek subutnama ýok:
"Ýaňy aýdyşym ýaly, biz bu regionlarda oňat ýaraglanan jeňçileriň bardygyny bilýäris. Olar bu ýaraglary saklaýarlar. Ýöne bizde bu hüjümiň öňünden planlaşdyrylandygy ýa koordinirlenendigi barada ýörite gizlin maglumat entek ýok" diýip, amerikan resmisi sözüniň üstüni ýetirdi.
Olsen hüjümçileriň käbiriniň “Al-Kaýda” bilen ilteşiklidigini görkezýän "alamatlaryň" bardygyny ret etmeýär.
"Bu hüjümde dürli elementleriň birnäçesiniň, şol sanda gündogar Liwiýada, aýratyn-da Bengazi etraplarynda giňden ýaýran jeňçi toparlar bilen ilteşikli adamlaryň-da eli bolana meňzeýär – diýip, Olsen aýtdy. - Biz bu hüjüme gatnaşanlaryň “Al-Kaýda” ýa ”Al-Kaýdanyň” aýratyn-da Magrypdaky bölümleri bilen ilteşikli bolmagynyň mümkindigini görkezýän alamatlary-da gözden geçirýäris."
Liwiýaly resmiler başga pikirde
Liwiýanyň resmileri ozal özleriniň, yslamy garalaýan "Musulmanlaryň bigünäligi" atly filme protest bildirmek üçin gurnalan demonstrasiýa dulanyp, jeňçileriň konsullyga hüjüm etmäge öňünden taýýarlan planlaryny amala aşyrandygyna ynanýandyklaryny aýdypdylar.
Hüjümde Amerikanyň Liwiýadaky ilçisi Kris Stiwens we ýene-de üç amerikaly öldürildi.
Öten hepde Birleşen Ştatlaryň baş prokurory Erik Holder bu hüjüm barada (Federal Derňew Býurosy) FBI-yň derňew işlerine başlandygyny bildirdi. FBI-yň derňewçileriniň 21-nji sentýabrda Bengaza barmagyna garaşylýar.


text:
Türkmenistanyň Baş prokurory “käbir ministrlikleriň, pudak edaralarynyň we welaýat häkimlikleriniň aýry-aýry işgärleriniň parahorluk edýändiklerini” boýun aldy. Baş prokuror Amanmyrat Hallyýew bu barada anna güni geçirilen Ministrler kabinetiniň giňişleýin mejlisinde beren hasabatynda aýtdy.
Emma Türkmen telewideniýesinde bu temadan görkezilen materialda Baş prokuror anyk haýsy ministrlikleriň, pudak edaralarynyň we welaýat häkimlikleriniň parahorluk edýändikleri, parahorlugyň möçberi we bu aýyplamalaryň nämä esaslanýandygy barada takyk maglumat bermedi.
Şeýle-de, türkmen resmisi bu agzan hadysasy sebäpli nähilidir bir degişli çäreleriň görlüp-görülmändigi ýa-da munuň bilen baglylykda jenaýat işleriniň gozgalandygy ýa-da gozgalmandygy barada hiç bir zat aýtmady.
Görülmeli anyk çäreler barada aýdylmady
8-nji ýanwarda geçirilen hökümet maslahatynda Baş prokuroryň hasabatynyň yzy bilen prezident G.Berdimuhamedow hukuk goraýjy edaralaryň ýolbaşçylaryndan korrupsiýa garşy göreşmek boýunça “çäreleri güýçlendirmegi” talap etdi.
Berdimuhamedow “ýolbaşçylyk edýän ugrunda parahorluk ýagdaýlary ýüze çykarylan ähli ýolbaşçylaryň eýeleýän wezipesinden boşadyljakdygyny hem-de kanuna laýyklykda jenaýat jogapkärçiligine çekiljekdigini aýtdy” diýip, resmi metbugat maglumat berýär. Emma ýurduň baştutany bu babatda nähilidir bir görülmeli anyk çäreler ýa-da bu ugurda, aýdylyşy ýaly, haýsydyr bir ”ýol kartasyny”, ýagny etmeli işleriň ugruny kesgitlemek boýunça hiç hili goşmaça maglumat ýa-da teklip hödürlemedi.
Gepiň gerdişine görä bellesek, G.Berdimuhamedow hökümet maslahatlarynda korrupsiýa garşy göreşiň möhümdigine gaýta-gaýta ünsi çekip, parahorlukda tutulan resmilere garşy “berk çäreleriň görüljekdigini” hem tekrarlaýar.
Korrupsiýa garşy ilkinji kanun
2014-nji ýylda, ýurduň taryhynda ilkinji gezek, “Korrupsiýa garşy hereket etmek hakynda” ýörite kanun hem güýje girizildi. Bu kanunyň “... [K]orrupsiýa bilen bagly hukuk bozulmalaryna ýardam eden sebäpleri we şertleri aradan aýyrmagyň we olaryň netijelerini ýok etmegiň hukuk we guramaçylyk esaslaryny kesgitleýändigi” Türkmenistanyň Adalat ministrliginiň websaýtynda bellenilýär.
Şol bir wagtda, resmileriň bu ugurdaky çykyşlaryna we kabul edilýän kanunlara garamazdan, Türkmenistan parahorlugyň derejesi boýunça halkara guramalarynyň hasabatlarynda ýylyň-ýylyna korrupsiýanyň iň ösen ýurtlarynyň arasynda agzalýar.
Parahorluga garşy çykýan “Transparency International” guramasynyň 2014-nji ýyldaky hasabatynda Türkmenistanyň korrupsiýanyň derejesi boýunça dünýäde iň ýaramaz ýurtlaryň hataryndadygy aýdylyp, ol 175 ýurduň arasynda 169-njy, ýagny iň ýaramaz ýerleriň birinde ýerleşdirilipdi.


text:
ABŞ-nyň baş diplomaty ähli daşary ýurtly goşunlar Ukrainany terk edýänçä, Kiýewiň serhetlere gözegçiligi dikeldilip, ähli zamunlar boşadylýança Orsýete garşy sanskiýalaryň hiç biri gowşadylmaz diýdi.
“Şu gün Ukrainada parahatçylyk ylalaşygy kagyz ýüzünde bar, Ukrainanyň uly böleginde parahatçylyk bar, emma parahatçylyk ylalaşygy esasy ugurlarda henizem bozulýar”, diýip ABŞ-nyň döwlet sekretarynyň kömekçisi Wiktoriýa Nuland aýtdy.
Ukrainanyň gündogarynda ok atyşygy bes etmek barada 5-nji sentýabrda gelnen ylalaşyk güýjünde galýar, emma käbir söweşler dowam edýär, aýratynam bu ýagdaý gozgalaňçylaryň elindäki Donetsk şäheriniň daşynda ýüze çykýar.


text:
Birleşen Milletler Guramasy Afrikada gurakçylyk sebäpli açlykdan ejir çekýän millionlarça adama azyk daşamak üçin awiakompaniýalardan hemaýat sorady.
BMG-niň Çagalar fondunyň (UNICEF) metbugat wekili Mariksie Merkado öz edarasynyň awiakompaniýalardan regiona azyk daşamak üçin “mugtuna ýa-da ep-esli arzanladylan nyrhlarda” ýük uçarlary bilen üpjün etmegi sorandygyny aýtdy.
“British Airways”, “Lufthansa”, “Virgin Atlantic” we “UPS” kompaniýalarynyň her biri hepdäniň dowamynda Afrika 15-50 tonna azyk daşamak boýunça öz hyzmatlaryny hödürlediler.
UNICEF beýleki kompaniýalaryň hem “öňe ädim ätjekdiklerine” umyt baglaýandygyny aýdýar.
BMG-niň edarasynyň duýdurmagyna görä, eger-de birnäçe hepdäniň dowamynda regiona azyk kömegi eltilmese, onda ýarym million töweregi çaganyň heläk bolmak howpy bar.


text:
NATO-nyň baş komandiri “gaýtadan dikelýän, agressiw” Orsýete garşy göreşmek üçin Günbataryň resurslary ýetmezçilik edýän mahaly, Orsýet we Siriýa bosgunlar krizisini Günbatara garşy “ýaraga” öwürdi diýip duýduryş berdi.
28 ýurduň agzalygyndaky harby birleşigiň ýolbaşçysy we Birleşen Ştatlaryň Howa güýçleriniň generaly Filip Bredlow (Philip Breedlove) çykyş edip, Siriýadan Ýewropa gelýän ýüz müňlerçe migrant akymy Ýewropada Balkanlardan we Skandinawiýa çenli täsir ýetirdi we bu hem Moskwanyň bähbidine boldy diýdi.
“Orsýet we [Siriýanyň prezidenti Başar al-Asadyň] režimi Ýewropanyň gurluşyny we gaýduwsyzlygyny ýumurmak üçin bilgeşleýin migrasiýany güýçlendirýär” diýip, Bredlow 1-nji martda Birleşen Ştatlaryň Senatynda eden çykyşynda aýtdy.
Şeýle-de, Bredlow Moskwa we Damask siriýalylaryň köpçülikleýin başga ýere göçmegini bilgeşleýin möwjedýär diýdi.


text:
Türkmenistanyň Medeniýet ministrliginiň garamagyndaky Körleriň we kerleriň kitaphanasynyň ýörite kitap fondy 1990-njy ýylda döredilipdi. Onuň fondy 200 müňden gowrak kitapdan ybarat. Emma olaryň arasynda ýörite körler üçin düzülen braýl elipbiýindäki, ýagny relýefli-nokatly taktil şriftinde çap edilen kitaplaryň o diýen köp däldigini bu kitaphananyň işgärleriniň biri aýdýar.
Paýtagtda ýerleşýän bu kitaphanadaky braýl elipbiýindäki kitaplaryň ählisi diýen ýaly sowet döwründen galan we Dostoýewskiniň, Tolstoýyň we beýleki rus klassyklarynyň rus dilindäki eserleri. Bu ýerde häzirki zaman daşary ýurt çeper edebiýaty ýok. Kitaphanada braýl elipbiýinde neşir edilen türkmen dilindäki ýeke-täk kitap “Ruhnama”. Şol kitapdan başga braýl elipbiýinde çykan türkmençe hiç hili kitabyň ýokdugyny kitaphananyň işgäri gürrüň berýär.
Onuň aýtmagyna görä, daşary ýurtdan täze kitaplar gelmeýär. Ýurduň içinde bolsa braýl elipbiýinde kitap neşir eder ýaly ýörite enjamlar ýok. Şol sebäpden bu kitaphananyň fondy täzelenmeýär.
Paýtagtda ýerleşýän Körler we kerler kitaphanasy ýurt boýunça şonuň ýaly ýeke-täk kitaphana. Ýurduň Mary, Baýramaly, Çärjew we Daşoguz şäherlerinde bu kitaphananyň filiallary hem bar. Emma ol filiallarda körler üçin braýl elipbiýinde kitap fondy ýok diýen ýaly. Şonuň üçin, welaýatlardaky bölümler paýtagtdaky kitaphananyň kitaplaryny wagtlaýynça sargap alyp, öz okyjylaryna hödürleýärler.
Paýtagtyň Aman Kekilow köçesinde, il içinde “Gaža” diýip atlandyrylýan raýonynda ýerleşýän bu kitaphananyň jaýynyň ýagdaýy hem o diýen öwerlik däl. Bir gatly “wremýanka” diýlip atlandyrylýan jaýa meňzeş binada ýerleşýän bu kitaphananyň içki diwarlarynyň ýumrulan ýerleri hem bar. Bu kitaphananyň daşynyň diwarlary reňklenen-de bolsa, suwagynyň jaýrylan ýa-da gopjak bolup duran ýerleri bar. Onuň penjreleriniň agajynyň reňki soýlup, çişipdir.
Iki sany okalga otagyndan we bir ulurak zaldan ybarat kitaphananyň içi dar. Kitaphananyň interýerini bolsa sowet döwrüniň muzeýi diýip atlandyrsa boljak. Mebeller diňe bir köne bolman, eýsem çagşap ýatyr. Kitaplaryň duran tekjelerem çala itseň, ýykyljaga meňzeýär.
Kitaphana 1999-njy ýylyň tomsunda bolan ýangyn hem zeper ýetiripdir. Şonda kitaphananyň 600-den gowrak kitaby ýanypdyr. Döwlet tarapyndan ýeterlik hemaýat alyp bilmeýändiklerini aýdýan kitaphananyň işgärleri GDA döwletleriniň kitaphanalaryna kitap fonduny dolmaga kömek etmeklerini haýyş edip, ýüz tutupdyrlar. Şeýdip, daşary ýurtlardan kitaphananyň fondy üçin 1000-den gowrak kitap gelipdir.
Şol bir wagtda bu kitaphananyň hyzmatlaryndan peýdalanyp bilýän adamlaryň sany hem çäkli. BMG-niň Ösüş programmasynyň Aşgabatdaky edarasynyň 2005-2009-njy ýyllar aralygyny öz içine alýan maglumatynda nygtalmagyna görä, ýurtda görmek mümkinçiligi çäkli adamlaryň hasaba alnan 1 müň 600-sinden diňe 237-si bu kitaphanadan peýdalanyp bilýär.
Emma Türkmenistanyň Körler we kerler jemgyýetleriniň çäklerinde görmek mümkinçilikleri çäkli bolan adamlara braýl elipbiýinde okamagy öwrenmek boýunça ýardam berilýändigini şol jemgyýetiň agzalarynyň biri Meret gürrüň berýär. Onuň aýtmagyna görä, bu hili okuw Türkmenistanyň Körler we kerler jemgyýetleriniň hem-de BMG-niň bilelikdäki ýörite proýektiniň çäginde amala aşyrylýar.
Şeýle-de bu okuw proýektiniň çäginde maýyplara kompýuter sowatlylygy boýunça okuw sapaklarynyň hem geçirilýändigi aýdylýar. Görmek mümkinçilikleri çäkli bolan adamlar üçin “JAWS” “gürleýän” kompýuter programmasy boýunça kompýuter sapaklarynyň geçirilýändigi barada resmi matbugatda habar berilýär.
Mundan başga-da Türkmenistanyň Körler we kerler jemgyýetleriniň çäginde kitaplary “seslendirýän” ýörite audio studiýa hem bar. Bu studiýada çeper edebiýat audio enjamlary arkaly ýazylyp, görmek mümkinçilikleri çäkli bolan adamlara diňlemäge berilýär.
Bu özboluşly “Audio kitaphanada” 7 müňden gowrak rus dilindäki audio kitaplary bar. Emma türkmen dilindäki kitaplaryň sany çäkli. Bu studiýanyň kompýuter we beýleki käbir audio apparaturalary grantlaryň hasabyna satyn alnypdyr.
Emma Türkmenistanyň Körler we kerler jemgyýetiniň Nr1 okuw-önümçilik kärhanasynyň howlusynda ýerleşýän bu audio studiýanyň jaýynyň-da ýagdaýy öwerlik däl. Çagşap barýan binada ýerleşýän bu studiýanyň otaglary resmi metbugatda wasp edilýän jaýlardan düýpgöter tapawutlanýar.
Resmi çeşmelerde Türkmenistanyň 1932-nji ýylda döredilen Körler we kerler jemgyýetinde 2012-nji ýylda 2859 agzanyň bolandygy hakda maglumat berilýär.


text:
Prezident G.Berdimuhamedow hökümet agzalaryna we beýleki ýolbaşçylara Türkmenistanyň bitaraplygynyň 20 ýyllygyna bagyşlanan çärelere aktiw gatnaşmagy tabşyrdy.
Türkmen telewideniýesi prezidentiň «türkmen bitaraplygynyň çuňňur many-mazmunynyň doly açylyp görkezilmeginiň zerurdygyny» belländigini habar berýär.
Berdimuhamedowyň pikiriçe, bu «asylly, jogapkärli işe» habar serişdeleriniň wekilleri bilen bir hatarda, hökümet agzalary, beýleki ýolbaşçylar, ähli adamlar işjeň gatnaşmaly.
Resmi habarda aýdylmagyna görä, bu şanly senä bagyşlanyp, Türkmenistanda we daşary ýurtlarda 116 makala çap edilipdir.


text:
Maliniň prezidenti yslamçy jeňçileriň paýtagtda myhmanhana eden hüjüminde 21 adam öldürildi diýýär.
Maliniň howpsuzlyk güýçleriniň myhmanhana zabt etmegi netijesinde zamunlar azat edildi. Ölenleriň arasynda iki sany jeňçi hem bar.
Prezident Ibrahim Bubakar Kita radikal musulman toparlarynyň hüjüminden bez bolan ozalky fransuz koloniýasynda adatdan daşary ýagdaý düzgünini hem yglan etdi.
Paýtagt Bamakodaky Radisson Blu myhmanhanasynda, jeňçileriň binany ele geçirmegi esasynda, 100-den gowrak adam birnäçe sagatlap zamun alyndy.
Hüjümiň jogapkärçiligini ozalky «Al-Kaýda» komandiriniň ýolbaşçylygyndaky ekstremist topar öz üstüne aldy.
Orsýetiň Daşary işler ministrligi 21-nji noýabrda pidalaryň arasynda rus raýatlarynyň hem bardygyny aýtdy.
Orsýetiň Ulýanowsk şäher häkimiýetleriniň maglumatyna görä, Mali hüjüminde öldürilenleriň arasynda Ulýanowsk şäherinde ýerleşýän Wolgo-Dnepr howaýollarynyň alty işgäri bar.
Bu şäher 23-nji noýabry ýas güni diýip yglan etdi.
Orsýetiň DIM-i bu hadysada Orsýetden ölenleriň diňe şolardygyny aýtdy. Bir gün ozal rus prezidenti Wladimir Putin Maliniň prezidenti Kita gynanç telegrammasyny ýollapdy.
Hytaýň prezidenti Si Jinpin hem şol gün Pekiniň Malidäki hüjümi «berk ýazgarýandygyny» aýtdy. Bu hüjümde Hytaýyň döwlet eýeçiligindäki demirýol kompaniýasynyň üç ýolbaşçysy öldürildi.
Halas edilenleriň arasynda dört sany hytaý raýaty hem bar diýip, Hytaýyň DIM-i aýtdy.
Öldürilenleriň arasynda Birleşen Ştatlaryň Parahatçylyk korpusynyň meýletinçisi Anita Aşok Datar hem bar diýip, ABŞ-nyň Döwlet departamenti aýtdy.
"Biz amerikaly Anita Dataryň we Mali hüjümindäki pidalaryň ählisiniň ýasyny tutýarys» diýip, ABŞ-nyň döwlet sekretary öz twitter sahypasynda ýazdy.
Bu hüjümiň geçen hepde Parižde amala aşyrylan aýylganç hüjümler bilen nähilidir baglanyşygynyň bolup-bolmandygy aýdyň däl. Emma Fransiýada köpler muny öz ýurtlarynyň bähbitlerine edilen ýene bir hüjüm diýip hasaplady. Fransiýanyň prezidenti Fransua Olland Mali bilen raýdaşlyga çagyrdy.
Goşun komandiri Modibo Nama Traoreniň sözlerine salgylanyp, Maliniň bir howpsuzlyk ofiseriniň hem ölendigi, bäş adamyň bolsa ýaralanandygy habar berildi.
Başdaky habarlarda hüjümçileriň 10 çemesi bolandygy aýdyldy, emma Traore soň ol ýerde diňe iki sany ýaragly adamyň bolan bolmagynyň ahmaldygyny, olaryň ikisiniň hem öldürilendigini aýtdy.
Trarore hüjümiň arap dilinde «Alla beýik» diýen gykylyk bilen başlanyp, myhmanhana sakçylaryna ot açylandygyny aýtdy.
Başda 170 töweregi myhman we otel işgäri zamun alyndy, emma olaryň käbiri daşary ýurt turistleriniň köp gelýän myhmanhanasyndan gaçyp gutuldy ýa-da onuň içinde gizlendi.
Maliniň esgerleri soň myhmanhana gatma-gat aýlanyp, arasynda hüjümçiler bilen atyşyp, zamunlaryň käbirini howpsuz ýere çykardylar.
Traore azyndan bir myhmanyň hüjümçiler goýbermezden öň, «musulmandygymy subut etmegim üçin, Kurandan aýat aýtdyrdylar» diýendigini gürrüň berdi.
2013-nji ýylda yslamçy ekstremistler ýurduň demirgazyk ýarymyny ele geçirip, merkezi hökümete wehim salanlaryndan soň, Fransiýa bu ýurda öz esgerleriniň saldamly bir kontingentini ýerleşdirdi.
Iňlisçeden terjime eden Ýowşan Annagurban.


text:
Hytaý 70 dollara döwülmeýän Leagoo atly smartfony çykardy
Ekranyň goragy örän täsir galdyryjy!!!
Smartfonlaryň peýda bolmagy bilen ýönekeý telefonlar uzakda galdy… Pikir ediň, şu günki günde arkaýy gaty hozy döwüp bilýän we çekiç bilen uranyňda zaýalanmaýan Android dewaýsy barmyka? (iOS gadžetleri barada hiç zat aýtmak gerek däl)
Tanyş boluň, hytaýyň Leagoo atly brendi tarapyndan M5 smartfony:
Öndürijileriň aýtmaklaryna görä, Leagoo M5 nanotehnologiýaly ramadan düzülen. Ekranyň diagonaly 5 dýuým 1280 x 720 pikselli. Maglumatly işlemeklikde 4 ýadroly prosessor Mediatek MT6580 (1,3 GHZ) jogap berýär, grafika bolsa Mali-400 MP kontrolleri hyzmat edýär.
Enjamyň operatiw ýady 2 GB, hemişelik ýady 16 GB, akkumulýatory 2300 mAç. Wideo kamerasynyň ölçegi bolsa 8 MP.
Leagoo M5 iki sim kartly bolup, LTE torlarynda hem işleýär. Ýöne bärde iň özüne çekiji zat, onuň düşündirip bolmaýan arzan bahasy. Meşhur Nokia 3310 telefonynyň bu täze nesli (urgaçydamlylygy boýunça) bary ýogy 70 ABŞ dollaryna deňdir.


text:
Düýbi Moskwada ýerleşýän adam hukuklaryny goraýjy “Memorial” guramasy hukuk goraýjy aklawçy Ýewgeniý Bobrowyň näbelli adamlar tarapyndan edilen hüjümden soň bir gözüniň gapylandygyny aýdýar.
Ýewgeniý Bobrow hepdäniň sişenbe güni bolan bu hadysadan soň, doktora görünmekden boýun gaçyrypdy.
Ýöne düýn onuň bir gözi görmän başlansoň, ol doktora barmaly boldy. Moskwanyň etegindäki jaýynyň golaýynda daşyna geçen hüjümçiler aklawçynyň hiç bir zadyny talamandyrlar.
“Memorial” topary bu hüjümiň aklawçynyň işi sebäpli gurnalan bolmagynyň ahmaldygyny aýdýar. Bobrow esasan jaýy elinden alynýan garyplaryň hukugyny goramakda tanalýar.


text:
Ahal welaýatynyň Kärdeşler arkalaşyklary birleşigi “2015-nji ýylyň iň gowy alyjylar jemgyýeti” bäsleşiginiň welaýat tapgyrynyň jemini jemledi. Ol Türkmenistanyň söwda işgärleri we ýurduň Söwda we daşary ykdysady aragatnaşyklar ministrliginiň kärdeşler arkalaşyklarynyň yglan eden gözden geçirilişiniň çäklerinde geçirildi.
Emin agzalary ýeňşe dalaşgärler barada alnan wideoşekilli ýazgylar arkaly alyjylar jemgyýetleriniň her bir nokadynyň işi bilen tanyşdylar.
Kärhanalaryň işini ara alyp maslahatlaşyp, emin agzalary birinji orna Baharly etrabynyň alyjylar jemgyýetini mynasyp gördüler. Ikinji orny gökdepeliler, üçünji ýeri bolsa Änew şäheriniň alyjylar jemgyýeti eýelediler.


text:
Ýakynda Türkmenistanda agaç nahallaryny oturtmagyň ýaz möwsümi dabara bilen başlanyp, oňa Türkmenistanyň prezidenti, hökümet agzalary, Mejlisiň deputatlary, edara-kärhanalaryň işçi-gullukçylary, studentler, mekdep okuwçylary gatnaşdylar.
17 ýyl mundan öň, 1995-nji ýylda Türkmenistanda ýurdy baglyga öwürmek boýunça kampaniýa başlanyp, Türkmenistanyň şol wagtky prezidenti Saparmyrat Nyýazowyň inisiatiwasy bilen başlanan şol kampaniýa ýurduň ähli ilatly nokatlarynyň töwereginde gök guşak döretmegi göz öňünde tutýardy. Şol guşak ini 36 metr giňlikde bolup, oňa 6 hatar daragt ekilmelidi.
Prezidentiň bu programmasyny amala aşyrmak üçin 1999-njy ýylda ýörite “Gök guşak” aksioner jemgyýeti döredildi.
Türkmenistanyň prezidentiniň karary bilen 2009-njy ýylyň 13-nji aprelinde “Gök guşak” aksioner jemgyýeti ýapylyp, onuň alyp barýan işleri-agaç nahallaryny oturtmak, oňa ideg etmek Türkmenistanyň Tebigaty goraýyş ministrligine geçirildi.
Türkmenistanda tokaý döretmek ideýasy aslyýetinde yssy hem gurak howa şertli ýurt üçin uly ähmiýete eýedigini, şol ideýany tapanyň Nyýazow däldigini, çöllük arap ýurtlaryndan alnan tejribedigini öz wagtynda synçylar aýdypdy.
Gündogarda açaç ösdürip ýetişdirmek sogap iş hasaplanýar hem ol hat-da çaga terbiýeläp ýetişdirmek bilen bir hatarda goýulýar.
17 ýylyň dowamynda Türkmenistanda ýylyň iki paslynda millionlap ekilýän nahallar Türkmenistany bagy-bossanlyga öwürdimi? “Tegelek stol” programmasynyň bu gezekki goýberilişinde şu meseläniň üstünde durlup geçilýär.


text:
Penşenbe güni Gazagystanyň Aktau şäheriniň sudunda belli oppozisiýa liderleri Wladimir Kozlowa, Serik Sapargalä we ýerli aktiwist Akžanat Aminowa garşy bildirilýän aýyplamalar boýunça sud diňlenişigi başlandy.
Resmi taýdan registrasiýa edilmedik “Alga” oppozision partiýasynyň lideri Wladimir Kozlow we beýleki iki aktiwist bikanun topar döretmekde, ilat arasynda sosial ýigrenji öjükdirmekde hem-de konstitusion häkimiýeti güýç bilen agdarmaklyga çagyryş etmekde aýyplanýarlar.
Wladimir Kozlow we onuň egindeşleri bu bildirilýän aýyplamalary syýasy matlaba esaslanýan toslama aýyplama diýip hasaplaýarlar.


text:
Orsýet Birleşen Milletler Guramasynyň Howpsuzlyk Geňeşiniň Siriýanyň iki gozgalaňçy topary "Jaýş Al-Islam" bilen "Ahrar Al-Şamy" gara sanawa almagyny teklip etdi. Moskwa bu teklibini bular terroristik toparlar bolan "Yslam döwleti" we "Al-Kaýda" bilen ilteşikli diýip delillendirýär.
Birleşen Milletler Guramasynyň diplomatlarynyň bellemegine görä, Howpsuzlyk Geňeşiniň degişli komitetine agza beýleki 15 döwletiň birden-biri Orsýetiň "Yslam döwleti" we "Al-Kaýda" boýunça 27-nji aprelde eden bu teklibiniň öňüni böwetlemese, ol 11-nji maýda güýje girer.
Orsýetiň BMG-däki ilçisi Witaliý Çurkin: "Bu göçüme sebäp bolan Siriýada uruşýan bu toparlaryň terroristik guramalar, ilkinji nobatda hem “Yslam döwleti” we “Al-Kaýda” bilen ilteşiklidigi baradaky maglumatlar" diýdi.
Waşingtonyň Birleşen Milletler Guramasyndaky missiýasy bolsa bu iki toparyň gara sanawa girizilmegi barada seresaplylyga çagyryp, bu iş Siriýada duşmançylygy duruzmak ugrunda edilýän tagallalaryň köküni gowşadar diýdi.
"Oppozisiýany bölmek"
"Jaýş Al-Islam" bilen "Ahrar Al-Şam" toparlarynyň sanawa alynmagynyň, edil şu wagt biz ýagdaýy köşeşdirmäge synanyşýarkak, duşmançylygyň soňuna çykmak işine weýran ediji zarba urar" diýip, amerikan missiýasynyň sözçüsi Edgar Wakues nygtady.
BMG-niň bir diplomatynyň "Reuters" habar gullugyna aýtmagyna görä, Orsýetiň bu göçümden maksady - "oppozisiýany bölmek", aram oppozisiýanyň Birleşen Milletler Guramasynyň howandarlygynda Moskwanyň ýarany Başar al-Assad bilen gepleşiklerdäki eýeleýän tutumyny gowşatmak.
Çurkin bu toparlaryň atyşyklary bes etmek düzgünini ýerine ýetirýänligi, Ženewada barýan ýaraşyk gepleşiklerine goşant goşýandygy hakda jedelleşip: "Ähli zady bolşy ýaly edip aýtmagyň wagty geldi" diýdi. Bu toparlar gara sanawa alynsa, onda olar geljekde atyşyklary bes etmek ýa parahatçylygy ornatmak baradaky gepleşiklere goşulyp bilmeýärler.
“Ýokary gepleşikler komiteti”
Orsýetiň Daşary işler ministrligi "Jaýş Al-Islam" bilen "Ahrar Al-Şam" gadagan terroristik toparlar bilen ilteşikli, bular Siriýada parahatçylyk gepleşiklerine goşulmaly däl diýip, ozaldan aýdyp gelýär.
"Jaýş Al-Islam" Siriýanyň esasy ýaragly gozgalaňçy toparlarynyň biri. Ol oppozisiýanyň tarapyndan gepleşik geçirmek üçin öten dekabrda Al-Riýadda gurlan koalisiýanyň "Ýokary gepleşikler komitetiniň" agzasy.
“Ýokary gepleşikler komiteti” günbatar döwletleri, şeýle hem Saud Arabystany we beýleki arap döwletleri tarapyndan goldalýar. Ýöne ol Siriýa režiminiň atyşyklary bes etmek düzgünini bozýandygyny aýdyp, soňky wagtlarda ýaraşyk gepleşiklerine gatnaşmakdan boýun gaçyrdy.
"Ahrar Al-Şam" “Ýokary gepleşikler komitetine” girenok. Ýöne ol üstümizdäki aýda ýaraşyk gepleşiklerine gatnaşdy.
Salafistik topar bolan "Ahrar Al-Şamyň" öňki lideri Osama bin Laden bilen bir hatarda söweşen adam. Ýöne topar özüniň ”Al-Kaýdanyň” ideologiýasyna goşulmaýandygyny we guramaçylyk taýdan hem onuň bilen hiç hili ilteşiginiň ýokdugyny aýdýar.


text:
Salam, hormatly lukman! Men çagalygymdan bäri anginadan ejir çekýärin. Buzgaýmak iýsem, bokurdagymy gysyp agyragyrdýar. Anginam galanda, ol ayaklaryma, bilime berip, ýöremegim kynlaşýar. 20 ýaşymda angina aýyrtmaga gorkýan. Näme etsemkäm? Anginamy aýyrtsam, ondan dynarmykam?
Saýtyň okyjysy.
Hormatly okyjy!
Angina-badam şekilli mäziň ýiti sowuklama ýagdaýy bolup, ondan soňky galýan mäzdäki ýerli üýtgemeler dowamly tonzillit hadysasyndan habar berýändir. Dowamly tonzillit ýokançlyklaryň çeşmesi bolup, ylaýta-da ýygy beterleşýän halatlarynda ol guragyry (rewmatizm) keseliniň, ýürek zeperlenmeleriniň(endokardit, miokardit, ýürek gabsalarynyň zeperlenmeleri) döremeginiň sebäpleri bolup bilerler. Eger Sizde mäziň sowuklama hadysalary ýygy-ýygy ýüze çykyp, ol ýerli üýtgemeler (mäziň iriňlemesi, kiçelmegi, sepleşmeleriň döremegi) hem-de rewmosynaglaryň üýtgemegi bilen utgaşan ýagdaýlarynda mäzi aýyrma (tonzilektomiýa) çäresini geçirme soragyna seretme dogry bolar.Hirurgiki bejergi üçin görkezmeleri otolaringolog lukmany kesgitleýär. Dowamly tonzillit, onuň gaýraüzülmeleri, bejergisi, hirurgiki bejergi üçin görkezmeleri barada doly maglumaty almak üçin saýtymyzda ýerleşdirilen "Dowamly tonzillit: alamatlary, gaýraüzülmeleri we bejergi çäreleri" atly makala bilen tanyşmagyňyzy maslahat berýäris.
Hormat bilen, saýtyň lukmany.
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
Türkmenistan gurak howaly, çöllük ýurt bolansoň, sowet döwrüniň yssy howa şertlerinde işleýän adamlaryň saglygyny goramaga gönükdirilen düzgünleri henizem süýjülik bilen ýatlanylýar.
Ýurt garaşsyz bolanyndan soň, öňki prezident S.Nyýazow sowet döwrüniň sosial gorag, ýeňillik, öwez puly kanunlarynyň bir toparyny ýatyrdy diýip, ýerli synçylar aýdýarlar.
Golaýda Türkmenistanda howanyň gyzgynlygy käýerlerde 50 gradusdan geçende, adamlar sowet döwrüniň adatdan daşary yssy howa şertlerinde işleýän adamlar üçin girizen ýeňilliklerini ýatlap, olaryň dikeldilmegini arzuw etdiler diýip, bize gowşan habarlarda aýdylýar.
Azatlyk Radiosy bu mesele barada Aşgabatda ýaşaýan ýerli synçy Nurberdi Nurmämmet bilen söhbetdeş boldy.


text:
Siriýa boýunça ynsan hukuklaryny goraýjy gurama Liwandaky Hizbulla toparynyň söweşijileriniň goldamagynda ýekşenbe güni Siriýanyň hökümet güýçleriniň ýurduň Kusair şäherindäki ýaragly söweşijilere garşy güýçli operasiýa başlandygyny habar berýär.
Düýbi Londonda ýerleşýän bu guramanyň maglumatyna görä, bu operasiýanyň öňýany Siriýanyň güýçleri bu şäheriň üstünde howa hüjümlerini geçiripdirler.
Kusair şäherini oppozision söweşijilerden arassalamak boýunça alnyp barylýan häzirki söweşlerde Liwanyň Hizbulla toparynyň söweşijileriniň uly rol oýnaýandyklary habar berilýär.
Maglumata görä, edil häzirki wagta çenli bu hüjümlerde azyndan 20 töweregi adam ölüpdir.


text:
Duşenbe güni BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşinde Palestinanyň Birleşen Milletler Guramasyna agza döwlet bolmak baradaky beren arzasy boýunça gepleşikler başlanar diýlip garaşylýar.
Geçen anna güni BMG-niň Baş Assambleýasynyň sessiýasynda eden çykyşynda Palestin awtonomiýasynyň prezidenti Mahmud Abbas Palestinanyň özbaşdak döwlet bolmak hem-de Birleşen Milletler Guramasyna agza bolmak islegini resmi ýagdaýda yglan edip, bu baradaky arzany BMG-niň Baş sekretaryna gowşurdy.
Ysraýyl Palestinanyň özbaşdak döwlet bolmak baradaky islegine garşy çykyp, bu meseläniň ikitaraplaýyn parahatçylyk gepleşikleri arkaly çözülmelidigini öňe sürýär.
Emma Palestinanyň lideri Mahmud Abbas ýekşenbe güni eden çykyşynda tä Günbatar kenardaky basylyp alnan territoriýalarda Ysraýyl öz gurluşyk işlerini doly bes edýänçä, hiç hili gepleşigiň bolup bilmejekdigini nygtady.


text:
Ýurduň iň gür ilatly Mary welaýatyndan gelip gowşan habarlara görä, Türkmenistanda ilaty mellek ýerleri bilen üpjün etmek meselesi häkimiýet çalşandan soň hem ýitiligine galýar.
Bu problemanyň mellek ýerleriniň, jaýlaryň bahalarynyň gymmatlamagy, täze gurluşyk proýektleri ýa dürli bahanlar esasynda jaýlaryň ýykylmagy bilen has-da çynlakaý häsiýete eýe bolýandygyny aýdýarlar. Ýogsam bolmasa, prezident G.Berdimuhamedow prezidentlige kandidatlyk wadalarynda ilata ýer bermek, maşgalalary jaý bilen üpjün etmek meselelerini hem gozgapdy.
Türkmenistanyň Ýer hakyndaky kodeksiniň 25-nji maddasynda bolsa «Daýhan birleşikleriniň agzalarynyň maşgalalaryna, beýleki oba hojalyk we tokaý hojalyk kärhanalarynyň işgärlerine, şol sanda oba ilatynyň durmuş-ýaşaýyş hyzmatlary bilen bagly lukmanlara, mugallymlara we başga hünärli işgärlere…hususy eýeçilik hökmünde, jaý salynmak we hususy kömekçi hojalygy dolandyrmak üçin, satmazlyk, peşgeş bermezlik, çalyşmazlyk hem girewe goýmazlyk şerti bilen ýerli ýagdaýa görä 16 sotka ýer uçastogy berilýär» diýilýär.
Azatlyk Radiosyna ýerli ilatdan gelip gowuşýan habarlarda hojalyklaryň kanun esasynda mellek almak üçin beren arzalarynyň ýokardan girizilen gizlin gadaganlyk esasynda kanagatlandyrylmaýanlygyndan nägilelik bildirilýär. Şeýle-de raýatlar bu meselede ýerli häkimiýetleriň ygtyýarynyň ýokdugyny, olary muny mellek sorap gelen, arza beren adamlara göni aýdýandyklaryny gürrüň berýärler.
Şu mesele bilen gyzyklanyp, Azatlyk Radiosynyň Türkmenistandaky habarçysy Soltan Açylowa Mary welaýatynyň ýaşaýjysy Annagözel bilen söhbetdeş boldy.
Söhbetdeşligi diňlemek üçin sag tarapdaky audio düwmäni basyň.


text:
Orsýetiň 33 regionynda 8 gubernatory, 16 regional assambleýany, regional paýtagtlaryň 11-siniň häkimlerini saýlamak üçin ses berilýär.
Ýekşenbe güni geçirilýän saýlawlarda Kremle tarapdar kandidatlaryň köpüsiniň üstün çykmagyna garaşylýar.
Emma Moskwada we Ýekaterinburgda bäsleşigiň aýratyn ýiti görünýändigi aýdylýar.
Moskwada korrupsiýa garşy blogçy Alekseý Nawalny Kremle tarapdar Sergeý Sobýanin bilen häkimlik ugrunda bäsleşýär. Pikir soraşlyklar Sobýaniniň üstün çykjagyny görkezýär, emma Nawalnynyň tarapdarlary özleriniň has köp goldaw almaklaryna garaşýarlar.
Ýekaterinburgda bolsa, synçylar 50 ýaşly neşä garşy göreşiji we oppozisiýa aktiwisti Ýewgeniý Roýzmanyň şäher häkiminiň orny üçin geçirilýän bäsleşikde ýeňiji bolmagynyň ahmaldygyny çaklaýarlar.