text:
Yrak OPEC nebit karteline nebitiň önümçiligini azaltmak boýunça planlaşdyrylan çärelere goşulmajakdygyny mälim etdi. Bagdad muny “Yslam döwleti” topary bilen alyp barýan söweşi üçin maliýe serişdeleriniň zerurdygy bilen düşündirdi. Häzir yrak güýçleri YD toparynyň berk ornaşan Mosul şäherini azat etmek ugrunda harby operasiýany geçirýär.
Yragyň nebit ministri Jabar Ali al-Luaibiniň dynç günleri eden beýanatyndan soň, nebitiň halkara bazaryndaky bahasy 1% pese gaçdy.
OPEC noýabr aýynda duşuşyp, Kartele agza ýurtlaryň arasynda nebitiň gündelik önümçiligini 750 müň barrel möçberinde peseltmegi göz öňünde tutuýar. Emma, bu planlaşdyrylýan çärelere Eýran özüniň goşulmajakdygyny eýýäm häzirden duýdurdy. Tähran muny halkara sanksiýalary sebäpli özüniň nebit önümçiliginiň onsuz hem kemelendigi bilen düşündirdi. Nebit önümçiligini azaltmak planlaryndan – “Yslam döwleti” topary bilen göreşýän – Nigeriýanyň we Liwiýanyň hem çekilmeginiň mümkindigi aýdylýar.
Yrak OPEC karteline agza ýurtlaryň arasynda nebit önümçiligi boýunça Saud Arabystanyndan soň ikinji orunda durýar. Bagdad günde 4.7 million barrel nebiti öndürýär.


c: text/html

text:
Şu gün Tatarystanyň Döwlet soweti respublikanyň prezidenti wezipesi üçin Rustam Minnihanowyň kandidaturasyna sereder.
Kanunçylyga laýyklykda kandidaturany Orsyetiň prezidenti Dmitriý Medwedew hödürledi.
52 ýaşly Minnihanow bilimi boýunça oba hojalyk ykdysadçysy, ol Tatarystanyň maliýe ministri bolup işledi, 1998-nji ýyldan bäri respublikanyň hökümetine baştutanlyk edýär.
991-nji ýyldan bäri Tatarystana baştutanlyk edýän Mintemir Şaýmyew mart aýynda tamamlanýan prezidentlik möhletini uzaltmazlygy Orsýetiň prezidentinden haýyş etdi.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kataryň emiri wezipesinden çekildi. Şeýh Hamad bin Kalifa al-Tani öz ornuny 33 ýaşly ogly Şeýh Tamin bin Hamad al-Tanä tabşyrýandygyny aýtdy.
61 ýaşly emir sişenbe güni Kataryň döwlet telewideniýesinde eşitdirilen sözünde ýaş nesliň jogapkärçiligi öz üstüne almagyna wagt ýetendigini aýtdy.
Ol premýer-ministr we daşary işler ministri bolup işleýän Şeýh Hamad bin Jassim al-Tani barada göni bir zat aýtmady, ýogsa onuň hem işden çekilmegine garaşylýardy.
Şeýh Tamin Britaniýada bilim aldy we ýurduň ýaragly güýçleriniň komandiriniň orunbasarydy.
Şeýh Hamad häkimiýete 1995-nji ýylda, döwlet agdarylyşygynda kakasy Şeýh Kalifa iş başyndan çetleşdirilenden soň gelipdi.
Kataryň ilaty iki million adamdan ybarat bolup, bu ýurt dünýäde suwaldylan tebigy gazyň iň uly eksportçysydyr.


text:
24-nji awgustda Bolgariýanyň Premýer-ministri Boýko Borisow Türkmenistana resmi sapar bilen geldi. Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bilen 25-nji awgustda Aşgabatda geçiriljek gepleşikleriň öň ýanynda myhman ýurdumyzyň iri senagat, ulag we dynç alyş merkezleriniň biri bolan Türkmenbaşy şäherine baryp gördi.
Iki ýurduň Döwlet baýdaklary bilen bezelen Hazaryň kenaryndaky şäheriň halkara howa menzilinde Bolgariýanyň Premýer-ministrini resmi adamlar garşyladylar.
Howa menzilinden myhman Türkmenbaşy şäheriniň halkara deňiz menziline ugrap, Orta Aziýanyň “deňiz derwezesiniň” düzümi, döwrebaplaşdyrylyşynyň barşy, tehniki taýdan gaýtadan enjamlaşdyrylyşy we geljegi bilen tanyşdy.
Bolgariýa Respublikasynyň Premýer-ministri Boýko Borisow deňiz menzilinden Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumyna ugrady. Bu ýerde mertebeli myhman üçin ýurdumyzyň nebithimiýa pudagynyň naýbaşy zawody bilen tanyşdyryş çäresi guraldy. Zawodda dünýä bazarynda ýokary islegden peýdalanylýan nebit önümleri ýokary oktanly, etilleşdirilmedik awtomobil benzini, uçar kerosini, suw bilen arassalanan dizel ýangyjy, nebit koksy, polipropilen, suwuklandyrylan gaz, tehniki çalgy ýaglarynyň köp görnüşi öndürilýär.
Bolgariýanyň hökümet baştutany Boýko Borisow Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumynda bolmagynyň barşynda kärhananyň tehniki we tehnologik taýdan enjamlaşdyrylyşynyň derejesine ýokary baha berip, özara bähbitlere kybap gelýän netijeli hyzmatdaşlyk gatnaşyklaryny ýola goýmak üçin oňat mümkinçilikleriň bardygyny belledi.
Soňra Bolgariýa Respublikasynyň Premýer-ministriniň awtoulag kerweni “Awaza” milli syýahatçylyk zolagynda özi üçin niýetlenen “Berkarar” myhmanhanasyndaky kabulhanasyna geldi.
Şol gün myhman Türkmenbaşy şäherinden Aşgabada uçdy.
Iki ýurduň Döwlet baýdaklary bilen bezelen türkmen paýtagtynyň Halkara howa menzilinde Bolgariýa Respublikasynyň Premýer-ministrini resmi adamlar garşyladylar. Asylly däbe görä, duz-çörek hödür edilip, gül desseleri gowşurylyp, mertebeli myhmana uly hormat bildirildi.
Bolgariýanyň Premýer-ministri Boýko Borisow howa menzilinden sapar mahalynda özüne bölünip berlen kabulhanasy ýerleşjek ajaýyp “Oguzkent” myhmanhanasyna tarap ugrady.


text:
Pakistanyň Ýokary sudy hökümetiň korrupsiýa garşy işleýän iň ýokary edarasyna premýer-ministr Raja Perwez Aşrafyň garşysyna bildirilýän korrupsiýa aýyplamalaryny mundan aňryk hem derňemek üçin ýene 6 gün berdi.
Dördünji gün ýurduň Milli hasabat beriş býurosynyň başlygy Fasih Bohari derňewiň ýeterlik bolmandygyny aýdyp, suduň Aşrafy tussag etmek buýrugyndan boýun gaçyrdy.
Baş sudýa Iftikhar Çaudry Bohariniň indiki hepde subutnamalary gaýtadan gözden geçirmäge dolanmagyny buýurdy.
Aşraf 2008-2011-nji ýyllar aralygynda suw we elektrik ministri bolan wagtynda öz wezipesinden bikanun peýda görendigini ret edýär. Aşraf suduň tussag edilmegini buýran 16 resmisiniň biridir.


text:
Türkiýe bilen Ermenistan uzaga çeken duşmançylykdan rüstem çykyp, taryhda ilkinji gezek diplomatiki gatnaşyk gurmak barada ylalaşyga geldi.
Bu barada Türkiýäniň Daşary işler ministrliginiň sözçüsi Burak Ozigergin habar berdi. Bu iki halk 20-nji asyryň başlaryndan bäri bir-birine gyýa bakyp gelýär. Ermenistan we başga bir topar ýurt Osman imperiýasy 1-nji jahan urşundan soň 1.5 million çemesi ermenini gyrdy diýýär.
Türkiýe 1991-nji ýylda Ermenistanyň garaşsyzlygyny ilkinji bolup ykrar eden ýurtlaryň biri boldy. Ýöne bu iki ýurt hiç wagt diplomatiki gatnaşyk gurmady we olaryň bilelikdäki serheti 1993-nji ýyldan bäri ýapyk dur. Ermenistanyň we Türkiýäniň Daşary işler ministrlikleri diplomatiki gatnaşyklary gurmak boýunça syýasy konsultasiýalara Şweýsar resmileriniň araçylyk etjegini we bu işiň 6 hepde çemesi wagt aljagyny aýdýarlar.


text:
Türkiýede ýolda goýlan bomba partlamasynda dört polisiýa ofiseri wepat boldy.
Türk mediasynyň howpsuzlyk resmilerine salgylanyp 10-njy awgustda habar bermegine görä, partlama polisiýanyň soňky günlerde kürt söweşijilerine garşy söweş alyp barýan Silopi şäherinde 10-njy awgustda bolupdyr.
Hüjümde ýene bir ofiser agyr ýaralanypdyr.
Silopiniň golaýynda ýüze çyklan ýene bir hadysada kürt söweşijileriniň harby dikuçaryny oka tutmagynyň netijesinde bir türk esgeri öldürildi we ýedisi ýaralandy.
Ýene bir hüjümde iki hüjümçi ABŞ-nyň Stambuldaky konsulhanasyny oka tutdy. Hüjümçileriň biri zenan maşgala polisiýa tarapyndan ýaralandy we yzýany tussag edildi.
Stambuldaky hüjümiň jogapkärçiligini öz üstüne alan bolmady.


text:
Hemmesi ilki öten ýyl Ukrainanyň Harkow şäherinde uly şagalaň bilen başlanypdy. Şol ýerde Ukrainanyň täze saýlanan prezidenti Wiktor Ýanukowiç bilen onuň ors kärdeşi Dmitriý Medwedew Orsýetiň Gara deňiz porty bolan Sewastopoldaky deňiz bazasyndan peýdalanmagy baradaky ylalaşyga gol çekişipdiler.
Şeýdip, Kremliň taryhy waka diýip atlandyran bu ylalaşygy Ýanukowiçden öňki prezidentleriň Günbatara gönükdirilen syýasatyny üýtgedipdi. Ýöne indi bu wakanyň üstünden bir ýyl geçer-geçmez, süýjüşikli aý sowuldy. Ukraina indi Orsýeti halkara suduna berjekdigini aýdýar. Munuň sebäbi, Kiýewiň aýtmagyna görä, 2009-njy ýylda baglaşylan bir şertnama boýunça Ukrainanyň Orsýetden alýan gazyna, Germaniýa ýaly beýleki Ýewropa ýurtlarynyňky bilen deňäniňde, ýylda 6 milliard dollara çenli artykmaç pul tölemeli bolýanlygy.
Moskwa Ukraina Orsýetiň ýolbaşçylygyndaky Gümrük bileleşigine garşy çykmagyny goýsa, täze ylalaşyk barada oýlanjakdygyny aýdýar. Ýanukowiç muny “kemsidiji” tutum diýip atlandyrdy. Ol ýaňy hepdäniň soňunda: “Olaryň biz bilen beýle gürleşmegine ýol bermeris” diýdi.
Ukraina Orsýeti Stokgolmdaky Arbitraž suduna berjek diýip haýbat atsa-da, ýurduň daşary işler ministri Kostantin Hryşçenko bu iş gerek bolmaz diýen umytda: “Halkara sudlarynyň haýsy birine hem bermeli bolsa, bizde ýeterlik subutnama bar. Ýöne biz basym döwrebap bazar ýagdaýyna, döwrebap şertnama praktikasyna laýyk bir çözgüt tapylar diýip, umyt edýäris”.
Iki tarap hem geçmişde bolan dawalaryň gaýtalanmagyny islemeýändiklerini aýdýarlar. Ýöne Orsýetiň premýer-ministri Wladimir Putin duşenbe güni Germaniýa gidýän täze gaz turbasy üstümizdäki ýylyň aýaklarynda işe başlasa, “tranzit ýurtlaryň buýruklary” gowşar diýmek bilen dartgynlylygy güýçlendirdi.
Ukrainanyň Orsýet bilen bolan ylalaşygy boýunça Kiýew 2009-njy ýylda gazyň her müň kubmetrine 230 dollar töledi. Bu üstümizdäki ýylyň aýaklarynda artyp, 400 dollara ýeter diýen çaklama bar.
Ukraina hiç bolmanynda Orsýetden alýan gazynyň möçberini kemeltjekdigini aýdýar. Ýöne bu işi-de edip bolanok, sebäbi alynmaly gazyň mukdary öňünden bellenen.
Timoşenkonyň suda çekilmegi
Köp adamlar Moskwa bilen bolan bu oňuşmazlygy öňki premýer-ministr Ýuliýa Timoşenkonyň sud prosesi bilen baglanyşykly diýip hasaplaýar. Analitikleriň pikiriçe, Timoşenkonyň suda çekilmegi bu ylalaşygyň kanunylygyny gowşatmak üçin edilýän synanyşyk.
2009-njy yýylda gaz ylalaşygyna gol çekmek bilen wezipesinden galp peýdalananlykda aýyplanýan Timoşenkonyň günäli tapylmagy Orsýetiň garşysyna suda ýüz tutmagy üçin Ukraina bir bahana bolýar.
Kiýewiň syýasy barlaglar baradaky Penta merkeziniň ylmy işgäri Wolodimir Fesenko prezident Ýanukowiç Moskwa köp zat berip, ondan köp zada garaşdy diýen pikirde: “Bu ylalaşyk iki tarapda-da köp umytlara ýol açdy. Ýanukowiç orslary mugyra getirmegi başarandyryn öýtdi. Ýöne olaryň mundan artyk eglişige meýilli däldigi soňra belli boldy”.
Gatnaşyklaryň has hem sowap ugramagyna getiren zat üstümizdäki ýylyň başlarynda Ýanukowiçiň Ýewropa Bileleşigi bilen integrasiýa gepleşiklerini güýçlendirmegi boldy.
“Bu orslar üçin bir garaşylmadyk ýakymsyz zat boldy. Olar Ukrainanyň özleriniň Gazagystan we Belarus bilen bolan Gümrük bileleşigine goşularyna garaşypdylar. Ýöne Ýanukowiç özüniň ileri tutýanynyň Ýewropa integrasiýasydygyny aýdanda, orslar gaýtawul berip, sanksiýalar bilen haýbat atmaga başladylar” diýip, Fesenko belleýär.
Ukraina özüniň Ýewropa Bileleşigi bilen alyp barýan gepleşiklerini Orsýete garşy ulansa-da, Ýanukowiç Günbatar tarapdan ýiti tankyt astynda. Günbatar Timoşenkonyň sud arkaly yzarlanmagy syýasy sebäplidir diýen iňkisde.
Ýewropa Bileleşiginiň baş diplomaty Katerin Aşton öten hepde: “Biz öz gündogar ýaranlarymyz, günogar goňşularymyz barada oýlananymyzda Ukrainada bolýan zatlary, Ýuliýa Timoşenko baradaky aladalarymyzy, ol ýerdäki sud prosesini ünsden düşürmeris” diýdi.
Ozalky iki ýaranyň arasyndaky oňuşmazlygyň soňunyň nirä barjakdygy entek belli däl. Ýöne Ýanukowiç sişenbe güni “Kommersant” gazetinde çykan bir interwýusynda: “Biz bilen güýç pozisiýasyndan ultimatiw äheňde gürleşmek üstünlik getirmez” diýdi.


text:
Şu gün Pakistanyň Bulujystan welaýatynda ýaragly adamlaryň ýolagçy awtobusyna hüjümi netijesinde 12 adam heläk boldy. Olardan 6 sanysynyň çaga hem aýallardygy aýdylýar.
Ýerli polisiýanyň maglumatyna görä, ol hüjümler deňiz harbylaryny we portuň işgärlerini gatnadyjy iki ýolagçy awtobusyna gönükdirilipdir.
Şu günüň özünde Karaçi şäherinde bolan iki partlamadan hem 4 adam ýogalyp, 50-den gowragy ýaralandy. Partlamany janyndan geçen hüjümçi amala aşyrypdyr.
Partlamanyň jogapkärçiligini entek hiç topar öz üstüne almady.


text:
ABŞ-nyň Yslamabatdaky ilçisi ýakynda päkistanli esgerlere edilen hüjüm üçin düýn Yslamabatdan ötünç sorady. Amerikaly harbylar tarapyndan Päkistanyň tire-taypalar regionynda 30-njy sentýabrda amala aşyrylan şol hüjümde üç päkistanly esger heläk bolupdy.
Amerikanyň Päkistandaky ilçisi Anna Patterson tarapyndan ýayradylan şol beýanatda amerikaly harbylara degişli dikuçaryň şol esgerleri gozgalaňçylardyr diýip güman edendigi sebäpli olara ýalňyşlyk bilen hüjüm edendigi aýdylýar.
ABŞ-nyň we NATO-nyň Owganystandaky harbylarynyň komanduýuşisi general Dewid Petreus hem şeýle wakalaryň gaýtalanmazlygy üçin Päkistanyň harbylary we hökümeti bilen bilelikde işleşjekdigini aýtdy.
Esgerleriň ölümi bilen bagly şol wakadan soň Päkistan Owganystandaky halkara güýçleri üçin ýük geçirilýän serhet geçelgelerini ýapýanlygyny yglan edipdi. Bu geçelgeler Owganystanda ýerleşýän halkara güýçlerini dürli ýükler bilen üpjün edýän esasy ýollardan biridir.


text:
Birleşen Ştatlaryň prezidenti Barak Obamanyň şu gün etjek çykyşynda Amerikanyň Owganystandaky urşa gatnaşygyny azaltjakdygyny aýtmagyna garaşylýar. Obama özüniň çykyşynda müňlerçe amerikan esgerini Owganystandan yzyna – öz ýurduna getirmek boýunça plany yglan eder.
Bu çykyşyny prezident Obama şu gün Waşingtonda eder. Ertir bolsa ol Fort Drum harby bazasyna barar. Bu ýerde 10-njy dag-pyýada goşun diwiziýasy ýerleşýär. Bu diwiziýanyň düzüminden Yraga we Owganystana ýygy-ýygydan harbylar ugradylýar.
Häzir esasy üns indiki aý Owganystandan näçe amerikan esgeriniň çykaryljakdygyna gönükdirilen hem bolsa, esasy meseleleriň biri iýuldan soňky ýagdaýlarydyr. Hususan-da, Birleşen Ştatlaryň 2009-njy ýylda Owganystana ugradan 30,000 esgeriniň ol ýerde ýene näçe wagtlap galjagydyr.
Çaklamalara görä, Obama köpçülige ýüzlenende, birinji nobatda şol 30,000 esgeriň çykarylmagy boýunça plany hödürlär. Ýöne bu esgerler 8-12 aýyň dowamynda köp-köpden çykarylmalymy ýa-da, tersine, has uzak wagtyň dowamynda az-azdan öz ýurduna dolanmalymy diýen sorag möhüm.
Harby komandirler Owganystanda esgerleri mümkingadar köp wagtlap saklamak isleýärlär. Olaryň aýtmaklaryna görä, esgerleriň birbada uly bölümleriniň Owganystandan çykarylmagy “Talyban” bilen söweşde gazanylan howpsuzlyga zeper ýetirmegi mümkin.
Mümkinmi?
Waşingtonda ýerleşýän Demokratiýany goramak boýunça fonduň harby analitigi Sebastian Gorka 2014-nji ýylda Owganystanyň howpsuzlygynyň jogapkärçiligini ýerli güýçlere geçirmek barada Azatlyk Radiosyna şeýle diýdi: “Eger-de gürrüňi edilýän territoriýanyň giňligine, koalisiýanyň düzümindäki güýçlere, şeýle-de Hamid Karzaýyň hökümetiniň düzümindäki ýa-da potensial güýçlerine seredilse, onda muny amala aşyrmakdan entek daşdadygymyzy görmek bolýar”.
Birleşen Ştatlaryň goranmak ministri Robert Geýts esgerleriň ilkinji çykarylyşynyň “çäklendirilen” ýagdaýda amala aşyrylmalydygyny aýdypdy.
“Owgan halky iki möhüm zady ýadynda saklamalydyr: birinjiden-ä, Amerika ýa-da biziň koalisiýadaky ýaranlarymyz öz güýçlerini belli bir wagtyň içinde çykarsa-da, Owganystan bilen uzak möhletleýin strategiki hyzmatdaşlygymyz dowam eder. Biz Owganystanyň howpsuzlyk güýçlerini türgenleşdirmäge, enjamlaşdyrmaga we olara goldaw bermäge dowam ederis. Şeýle-de hökümetiň öz raýatlarynyň hal-ýagdaýlaryny gowulandyrmak ugrunda edýän tagallalaryna elimizden gelen kömegi ederis. Gysgaça aýdylanda, biz galagop ýagdaýda esgerleri çykarmarys” diýip, Geýts şu aýyň başynda Kabula eden saparynyň dowamynda aýtdy.
Emma Obamanyň käbir maslahatçylary iýul aýynda ep-esli sanda esgerleriň çykarylmagyny we bu çäräniň soňky aýlarda-da dowam etdirilmegini goldaýarlar. Olaryň aýtmaklaryna görä, Owganystanda gazanylan üstünlikler, Osama bin Ladeniň öldürilmegi, şeýle-de “Al-Kaýda” toparynyň köp baglanşyklarynyň kesilmegi ýaly netijeler prezident Obama şu ýylyň dowamynda köp sanly esgerleri Owganystandan çykarmaga mümkinçilik berýär.


text:
Paýtagt Tunisde müňlerçe tunisli demonstrasiýa çykdy, olar yslamçylaryň ýolbaşçylygyndaky hökümetiň iş başyndan çekilmegini talap edýärler.
Polisiýa şenbe güni agşam bolan ýörişe 10 müň çemesi adamyň gatnaşandygyny aýdýar.
Oppozisiýa liderleri bu demonstrasiýa dolandyryjy Ennahda partiýasyna garşy bir hepdelik protestiň başlangyjy diýýärler.
Hökümete garşy protestler iýul aýynda bir oppozision syýasatçynyň janyna kast edileninden soň möwjäp başlady. Ol şu ýylda öldürilen ikinji dünýewi syýasatçydy.
Oppozisiýadaky Milli halas ediş fronty hökümeti howpsuzlygy üpjün edip bilmezlikde we ykdysady meselelerde aýyplaýar.


text:
Halkara sudy wenesuelaly oppozision syýasatçy Leopold Lopese prezidentlige dalaş etmäge rugsat berdi.
Amerikan döwletleri guramasynyň ýanynda hereket edýän adam hukuklary boýunça Amerikanara sudy şeýle karara anna güni geldi.
Sud Wenesuelanyň häkimiýetleriniň 2014-nji ýyla çenli Lopesi islendik derejedäki saýlawlara gatnaşmakdan mahrum edýän kararyny bikanun diýip yglan etdi.
Karakasyň etraplarynyň biriniň önki baştutany Lopes korrupsiýada aýyplanypdy, ýöne suda çekilmändi. Ol özüne syýasy matlaplar ötri günä bildirilendigini öňe sürýär.
Lopes 2012-nji ýylda Wenesuelada geçiriljek prezident saýlawlarynda Ugo Çawese bäsdeş bolmakçy.


text:
Aşgabat, 26.02.2015. “Türkmenportal”.
Belli futbolçy Dewid Bekhemiň uly ogly, 15 ýaşly Bruklin şu möwsümiň ahyrynda Londonyň “Arsenalynyň” akademiýasyndan çykarylar. Bu barada The Daily Mail habar berýär.
Neşirde aýdylmagyna görä, “Arsenalyň” akademiýasyndan köpler Bruklin bu ýerde öz ukyp-başarnygyna bil baglap däl-de, kakasynyň ady sebäpli okap ýör diýip hasaplaýarlar. Oýnaýyş derejesi deň-duşlarynyňkydan kän pes bolansoň, ol ýetginjekleriň arasynda Katarda geçirilýän ýaryşa gatnaşýan toparyň düzümine alynmady.
Şol bir wagtyň özünde oňa “Arsenalda” aýratyn hormat bilen garalýan 14-nji belgi berildi. Bilşimiz ýaly, bu belgide 1999—2007-nji ýyllar aralygynda we 2012-nji ýylda “topçularyň” öňki kapitany Týerri Anri oýnapdy.
Munuň özi hem akademiýanyň ýaş futbolçylarydyr janköýerleriniň arasynda nägilelik döretdi. Brukliniň täze möwsümde özüne başga topar gözlenmeli boljakdygyna garaşylýar.
Şonuň ýaly-da, “Arsenalda” onuň iki jigisi — Romeo we Krus galar.
Bruklin Bekhem “Arsenal” bilen 2014-nji ýylyň noýabrynda gysga möhlete niýetlenen şertnama gol çekipdi.


text:
Babizm
BABIZM — babitler sektasynyň dini taglymaty. Ol 19 asyryň 40 ýyllarynda Eýranda Bab tarapyndan esaslandyrylýar. Ol Eýran söwda burjuwasynyň peýdasyna jemgyýeti täzeden üýtgedip gurmak talaby bilen çykyş edipdir. Bab öz taglymatynda feodalsyz, açgöz ruhanysyz we daşary ýurtlularsyz monarhistik hökümet gurmagy, söwdagärleriň we hünärmentlernň şadyhorram ýaşamagyny ündäpdir. Eýran şasy ony Maku türmesine taşladypdyr. Bab turmede «Beýan» diýen kitabyny ýazypdyr. Onuň pikiriçe, bu kitap Gurhany çalşyrmaly eken. Eýranyň ezilýän halky bu taglymatyň feodalizme garşy taraplaryny kabul edip alyp, köp ýerlerde gozgalaň edipdir. Şol döwürde Bab öldürilipdir. Babyň taglymatlarynyň demokratik elementlerini ösdürenlerden iň görnüklisi molla Muhammet Aly Barforuçskiý bilen görnükli babitka Kurrat al-Aýnydyr. 1848 ýylda olar Şahrud şäheriniň golaýyndaky Bedaşt obasynda birnäçe ýüz babidi ýygnap ýygnak geçiripdirler. Şonda olar ähli döwlet düzgünleriniň, kanunlarynyň, salgytlarynyň, feodallara garaşlylygyň we hususy eýeçilignň ýatyrylmagyny, aýal-gyzlaryň erkek adamlar bilen deň hukukly bolmagyny talap edipdirler. Olar Barforuş şäherimiň golaýyndaky Mazanderanda gala gurup berkleşipdirler. Emma, gala şa goşuny tarapyndan alnyp, gozgalaň rehimsizlik bilen ýatyrylypdyr. Şondan soň hem babitleriň hereketi togtamaidyr Zenjan, Neýriz we Fars şäherlerinde hem babit gozgalaňlary bolupdyr. Bu gozgalaňlaryň şowsuz gutarmzgy netijesinde babit ýolbaşçylary terrorçylyk herekete başlapdyrlar. Olaryň 1852 ýylynda Eýran şasynyň janyna kast etmek üçin eden synanyşyklary hem başa barmandyr. Eýran feodallary we ruhanylar babitlerden rehimsizlik bilen öç alypdyrlar. Babizm esasynda soňra behaizm taglymaty döräpdir.


text: «Tassyklandy» Türkmenistanyň Zähmet we ilaty durmuş taýdan goramak Ministri _______ B. Şamyradow «30» noýabr 2012 ý. 106-Ö belgili buýruk «Ylalaşyldy» «Ylalaşyldy» Türkmenistanyň kärdeşler «Türkmenstandartlary» arkalaşyklarynyň Baş döwlet Milli Merkeziniň Başlygy gullugynyň Başlygy _______ T. Muhammedowa _______ A. Täçmämmedow «21» ýanwar 2013 ý. «18» ýanwar 2013 ý. Zähmeti goramak otagy hakynda BIRKYSMY DÜZGÜNNAMA I. Umumy düzgünler 1. Zähmeti goramak otagy, işgärleriň sanynyň 50 adama ýeten we ondan köp bolan önümçilik bilen meşgul bolýan kärhanalarda döredilýär. Işgärleriň sany 300 adama ýeten kärhanalarda zähmeti goramak otagy okuw geçirilýän otagy (tehniki otag) bilen utgaşdyrylyp biliner. 2. Zähmeti goramak otagyna meýdany “Senagat kärhanalarynyň esasy we kömekçi jaýlary” hakyndaky gurluşyk ölçeglerine, işgärleriň sanyna laýyklykda ýörite otaglar bölünip berilmeli: 1) 1000 adama çenli (goşmak bilen) – 24m2 2) 1001-den 3000 adama çenli (goşmak bilen) – 48m2 3) 3001-den 5000 adama çenli (goşmak bilen) – 72m2 4) 5001-den 10000 adama çenli (goşmak bilen) – 100m2 5) 10001-den 20000 adama çenli (goşmak bilen) – 150m2 6) 20000 adamdan köp bolan ýagdaýda – 200m2 3. Kärhananyň binalarynyň ýerleşişine we işleriň häsiýetiniň sebitlerde üýtgäp durmagy bilen bagly bolanda, esasy binadaky zähmeti goramak otagyndan başga-da (wagonlarda, awtobuslarda, furgonlarda we ş.m.) hereket edip bilýän zähmeti goramak otaglary döredilip biliner. 4. Zähmeti goramak otagy şu ulgamyň ýöriteleşdirilen ugruny nazara alyp, birkysmy taslama esasynda, kärhananyň ýolbaşçysy tarapyndan tassyklanan eskiz taslamasy esasynda gurnalýar. 5. Zähmeti goramak otagynyň esasy wezipesi we düzümi şular bolup durýar: 1) kärhana täze kabul edilen işçileri, inžener-tehniki işgärleri we gullukçylary şonuň ýaly hem önümçilik tejribelerini geçýän döwründe talyplar, hünärment mekdepleriniň we orta mekdepleriň okuwçylary bilen zähmetiň howpsuz usulary we ugurlary boýunça okuwlary geçirmek; 2) tehniki howpsuzlyk we önümçilik sanitariýasy boýunça ýörite bilimleriň talap edilýän işçiler bilen seminarlary, kurslary we tematiki okuwlary, inžener – tehniki işgärleri we kärdeşler arkalaşygynyň işewürleri üçin zähmeti goramak boýunça seminarlary, zähmeti goramagyň meseleleri boýunça işçilere we inžener – tehniki işgärlere bilim barlaglaryny, döwürleýin, giriş gözükdirmelerini geçirmek we öwretmek; 3) maslahatlary bermek, umumy sapaklary, gürrüňdeşlikleri geçirmek, zähmeti goramak meseleleri boýunça öňdebaryjy iş tejribelerini wagyz edýän kinofilmlere, sergilere tomaşa etmek; 4) önümçilik bölümlerine we bölümçelerine zähmeti goramak burçlaryny gurnamakda we olaryň işini ýola goýmakda usuly we amaly kömekleri bermek. 6. Şu Birkysmy düzgünnama esasynda ministrlik, pudak, ulgamyň aýratynlygyny we ýöriteleşdirilişini nazara alyp, Türkmenistanyň Zähmet we ilaty durmuş taýdan goramak ministrligi hem-de Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklary birleşiginiň Milli Merkezi bilen ylalaşylan zähmeti ulgam boýunça goramak otagynyň düzgünnamasyny işläp taýýarlaýarlar. II. Zähmeti goramak otagynyň üpjün edilişi 7. Zähmeti goramak otagy şular bilen üpjün edilmelidir: 1) işleýänler bilen zähmet kanunçylygy, zähmeti goramak, tehniki howpsuzlygy, önümçilik sanitariýasy we ýangyn howpsuzlygy mesleleri boýunça okuwlary geçirmek üçin, zähmeti goramak barada okuw meýilnamalary boýunça kadalaşdyryjy – tehniki resminamalar, usuly gollanmalar bilen; 2) okatmagyň tehniki serişdeleri bilen (wideokamera, ses ýazgylaryny ýazýan we aýytdyrýan enjamlar, barlag-okadyş enjamlary, trenažerlar, barlag – ölçeg enjamlary we okuw inwentarlary); 3) görkezme esbaplary (plakatlar, shemalar, maketler, şekilleriň nusgalary, wideofilmler (rolikler)) we zähmet howpsuzlygy baradaky beýleki görkezme wagyz ediş serişdeleri bilen; 4) ähli hünärdäki işçiler üçin zähmeti goramak boýunça gözükdirijiler bilen. III. Zähmeti goramak otagynyň işini gurnamak 8. Kärdeşler arkalaşygynyň ilkinji guramasy bilen ylalaşylyp kärhananyň ýolbaşçysy tarapyndan tassyklanylan ýyllyk we aýlyk meýilnamalar boýunça alnyp barylýar. 9. Zähmeti goramak otagynyň işini guramak we onuň işine gözegçilik etmek jogapkärçiligi kärhananyň baş inženeriniň (tehniki direktoryna) ýa-da onuň zähmeti goramak boýunça orunbasarynyň üstüne ýüklenýär. 10. Zähmeti goramak otagynyň işine ýolbaşçylyk etmek gullugyň başlygyna ýada kärhananyň zähmetiň goragy boýunça hünärmenine tabşyrylýar. 11. Zähmeti goramak otagynyň gündelik işini zähmeti goramak gullugynyň hünärmeni ýa-da zähmeti goramak gullugynyň başlygyna tabyn ýörite berkidilen işgär gurnaýar. 12. Zähmeti goramak otagynyň işine jogapkär bellenilen adam: 1) zähmeti goramak otagynyň ýyllyk, aýlyk iş meýilnamalaryny taýýarlaýar; 2) kärhana täze kabul edilen işçiler, inžener-tehniki işgärler we gullukçylar, şonuň ýaly hem önümçilik tejribelerini geçýän döwründe ýokary we ýörite okuw jaýlarynyň talyplary, hünärment mekdepleriniň we orta mekdepleriň okuwçylary bilen zähmetiň howpsuzlygy baradaky giriş gözükdirmelerini geçirýär; 3) işçileri, inžener-tehniki işgärleri we gullukçylary zähmetiň howpsuz usullary we ýollary boýunça okuwlary we bilim barlaglarynyň geçirilmegini gurnaýar hem-de zähmeti goramagyň öňdebaryjy tejribelerini wagyz etmek çärelerini geçirýär; 4) zähmeti goramak otagynyň işini kämilleşdirmek we üpjünçiligini gowulandyrmak baradaky teklipleri taýýarlaýar; 5) önümçilik bölümlerinde we bölümçelerinde zähmeti goramak burçlaryny gurnamak we düzmek boýunça zerur kömekleri berýär; 6) kärhananyň önümçilik birliklerini zähmeti goramak meselesi boýunça çap edilen we görkezme esbaplary bilen üpjün edýär. IV. Ministrlikde, pudakda zähmeti goramak otagynyň işine guramaçylyk – usuly ýolbaşçylyk etmek 13. Ministrlikde, pudak boýunça zähmeti goramak otaglarynyň işine usuly ýolbaşçylyk we gözegçilik etmek maksady bilen merkezi (esasy) zähmeti goramak otagy döredilýär. 14. Merkezi (esasy) zähmeti goramak otagy ministrligiň, pudagyň ylmy–barlag institutynda, önümçilik birleşiginde, iri senagat kärhanasynda ýa-da ýeterlik kadrlary we material–tehniki binýady bolan gaýry guramalarynda döredilýär. 15. Merkezi (esasy) zähmeti goramak otagynyň işine ministrligiň, pudagyň zähmeti goramak bölümi umumy ýolbaşçylyk edýär. 16. Merkezi (esasy) zähmeti goramak otagynyň işiniň esasy mazmuny şulardan ybaratdyr: 1) Türkmenistanyň kanunçylygyny we beýleki zähmeti goramak boýunça kadalaşdyryjy hukuk namalaryny, şeýle-de ministrligiň kärhanalarynda, edaralarynda otagyň guramaçylyk we usuly işlerini kämilleşdirmek boýunça teklipleri işläp taýýarlamak; 2) önümçilikdäki heläkçilikleriň we betbagtçylykly hadysalaryň öňüni almakda, okatmagyň we wagyz etmegiň ş.m. programmalaşdyrmagyň öňdebaryjy tejribelerini ýaýratmak; 3) zähmeti goramak otaglarynyň işi üçin zerur bolan wagyz etmegiň we okatmagyň täze usullary, usuly maslahatlary we gaýry serişdeler barada kärhanalara yzygiderli habar bermek; 4) ýolbaşçylar, zähmeti goramak inžener-tehniki işgärler, hünärmenler bilen ulgam boýunça okuw maslahatlaryny geçirmek; 5) önümçilikdäki betbagtçylykly hadysalaryň, heläkçilikleriň we hünär keselleriniň öňüni almakda kärhanalaryň, bölümçeleriň, bölümleriň öňdebaryjy tejribelerini ýaýratmak maksady bilen tematiki we göçme sergileri geçirmek; 6) ministrligiň, pudagyň, kärhananyň zähmeti goramak otaglaryny zähmeti goramak boýunça görkezme, çap edilen, tehniki we okuw esbaplary bilen üpjün etmekligi gurnamak; 7) ministrligiň, pudagyň kärhanalarynda zähmeti goramak otaglarynyň işine we üpjünçiligine hem-de okuwlaryň we wagyz işleriniň netijeliligine yzygiderli gözegçilik etmek; 8) ministrligiň, pudagyň kärhanalarynda zähmeti goramak otaglarynyň işleriniň gözden geçirilişlerini gurnamak we geçirmek. 17. Merkezi (esasy) zähmeti goramak otagynyň işi ministrligiň, pudagyň zähmeti goramak bölümi tarapyndan tassyklanýan uzak möhletli we ýyllyk iş meýilnamalary esasynda alnyp barylýar. 18. Kärhanada hereket edýän merkezi (esasy) zähmeti goramak otagynda şu Birkysmy düzgünamanyň 5-nji bendinde göz öňünde tutulan işler hem geçirilýär.


text:
Şu gün Eýranyň häkimiýetleri geçen ýyl Tährandaky protest çykyşlarynda aýyplanylyp tussag edilen fransuz raýaty Klotidle Reýssi Fransiýa ugratdylar.
24 ýaşly fransiýaly mugallyma Klotidle Reýssiň öz ýurduna goýberilmegi üçin Eýranda 282 müň dollar jerime tölemeli bolandygy habar berilýär.
Ýöne Fransiýanyň daşary işler ministri Bernard Kuşner Klotidle Reýssiň azat edilmegi üçin Eýrana nähilidir bir pul tölenendigini ret etdi.
Geçen ýylyň iýunynda Klotidle Reýssiň tussag edilmeginiň yzy bilen, Eýran bilen Fransiýanyň arasyndaky gatnaşyklar belli bir derejede dartgynlaşypdy.


text:
Gyrgyzystan bilen Täjigistanyň araçägindäki oba ýaşaýjylaryň arasynda bolan çaknyşyklarda azyndan 30 adamyň ýaralanandygy habar berilýär.
7-nji maý agşamy bolan bu ýowuzlyklar Kok-Taş atly gyrgyz obasynyň ýaşaýjylary bilen Gyrgyzystanyň territoriýasyndaky Täjigistana degişli Woruh eksklawynyň ýaşaýjylarynyň arasynda bolan jedelleriň birek-biregine daş zyňmaga ýazmagy netijesinde döredi.
Bu wakada azyndan bir awtoulag otlandy. Iki ýurduň serhet gullukçylary we polisiýa işgärleri üýşmeleňi dargatmak üçin howa duýduryş oklaryny atdylar.
Bu wakanyň bolan pursatynda Täjigistanyň raýatlary diýilýän adamlaryň Zaka-Oruk obasyndaky dükany otlandygy habar berilýär. Bu oba Kok-Taş obasyndan takmynan 30 kilometr uzaklykda ýerleşýär.


text:
Soňky 10 günüň dowamynda Fransiýanyň günorta-gündogar böleginde aýry-aýry wakalarda 7 adamy atyp öldürmekde güman edilýän hüjümçi polisiýa tarapyndan atlyp öldürildi.
Fransiýanyň polisiýasynyň, adam öldürmekde güman edilýän Mohammad Merahyň Tuluz şäherindäki öýüni gabawa alyp, ony ele salmak boýunça alyp baran iki günlük operasiýasy onuň atylyp öldürilmegi bilen tamamlandy.
Mohammad Mera 21-nji martda agşam operasiýanyň başlanan wagty ýapyk gapysynyň aňyrsyndan ot açyp iki polisiýa wekilini ýaralady. Şondan bäri howpsuzlyk güýçleri bu adamyň özüni polisiýa tabşyrmagyny gazanmak üçin gepleşik alyp bardylar.
Polisiýa hepdäniň duşenbe güni Tuluzyň ýewreý mekdebinde üç çagany we rawwin ruhanysyny atyp öldüren hüjümçini gözläp tapmak boýunça giňişleýin çärä başlapdy. Şol regionda martyň başyndan bäri bolan iki hüjümde üç adamyň heläk bolmagynda hem Merahyň eliniň bardygy çak edilýär.
Bu jenaýatçylyklarda güman edilýän Mohammed Merah Fransiýanyň Alžirde doglan 24 ýaşly raýatydy. 21-nji martda prokurorlar onuň günäsini boýun alanlygyny we özüni polisiýa tabşyrmagy wada berenligini habar beripdiler.
Wideo: Fransiýanyň telewizion kanaly "France 2" tarapyndan ýaýradylan wideoda Fransiýanyň günorta-gündogar böleginde aýry-aýry wakalarda 7 adamy atyp öldürmekde güman edilýän güman edilýän Mohammad Merah görkezilýär. Wideo bir ýarym ýyl mundan öň düşürilipdir. Ol ýerde Mohammed Merah "Serediň, hüjüm" diýýär.
Fransiýanyň prokurory Fransua Molenyň žurnalistlere aýtmagyna görä, Mohammad Merah başga hüjümleri hem planlaşdyrypdy. Fransua Molen, Mohammed Merahyň gabawda saklanýarka polisiýa aýdan sözleri dogry bolup çyksa, onuň 22-nji martda hem bir hüjümi amala aşyrmagy göz öňünde tutanlygyny belledi.
Käbir maglumatlarda Merahyň “Al-Kaýda” bilen gatnaşykda bolup, Owganystanda we Pakistanda türgenleşenligi hem habar berilýär.
Fransiýanyň häkimiýetleri Merahy diri ele salyp, onuň suduň öňünde jogap bermegini isleýändiklerini yglan edipdiler. Emma Fransiýanyň içeri işler ministri Klod Gueantyň aýtmagyna görä, Muhammet Merah ot açyp, aýnadan böküp çykanda terroçylyga garşy göreş boýunça polisiýa güýçleri özlerini goramak üçin ok atmaga mejbur bolupdyrlar, netijede “Mohammed Merah ýerde öli tapyldy”.
Merahyň birnäçe maşgala agzalary polisiýa tarapyndan saklandy. Habar berlişine görä, hepdäniň çarşenbe güni onuň ejesi, ogluny polisiýa boýun bolmaga ündemek üçin, Tuluza eltilipdi.
Tuluzyň ýewreý mekdebinde atylyp öldürilen üç çaga we rawwin hepdäniň çarşenbe güni Ierusalimde jaýlandylar.


text:
Ýewropa Bileleşiginiň daşary syýasat boýunça ýolbaşçysy Katerine Aşton guramanyň daşary işler ministrlerini Ukraina boýunça adatdan daşary gepleşikleri geçirmäge çagyrdy. Çarşenbe güni Aşton “repressiýalara we adam hukuklarynyň bozulmagyna” jogapkärler babatynda “ähli mümkinçilikleriň”, şol sanda “çäklendiriji çäreleriň” ulanylmalydygyny aýtdy.
Ýewropa Bileleşiginiň reaksiýasy Kiýewde polisiýanyň we hökümete garşy çykyş edýän protestçileriň arasynda gandöküşlikli çaknyşyklaryň ýüze çykmagynyň yzýany peýda boldy. Şwesiýanyň daşary işler ministri Karl Bildt Kiýewdäki gandoküşlikde prezident Ýanukowiçi aýyplady.
Fransiýanyň daşary işler ministri Laurent Fabius Parižde žurnalistleriň öňünde eden çykyşynda “biz muňa biparh garamarys, Fransiýa herekete geçmekçi” diýdi.
Orsýetiň Daşary işler ministrligi Ukrainadaky soňky wakalary “güýç bilen häkimiýeti basyp almak” boýunça hereket diýip atlandyrdy. Daşary işler ministrliginiň metbugat-wekili Aleksandr Lukaşewiç “Orsýet Maýdan liderlerinden öz ýurtlaryndaky gandöküşligi togtatmagy we kanuny hökümet bilen haýbat atmazdan hem nägilelik bildirmezden derhal gaýtadan dialoga başlamagy talap edýär”, diýdi.
Ukrain resmileri Kiýewde sişenbe güni protestçileriň we polisiýanyň arasynda bolan çaknyşyklarda azyndan 25 adamyň, şol sanda 9 polisiýa wekiliniň wepat bolandygyny we ýüzlerçe adamyň ýaralanandygyny habar berdiler.


text:
Gyrgyzystanyň prezidenti Almazbek Atambaýew sentýabr aýynyň aýagyna ABŞ planlaşdyrylan saparyny ýatyrdy.
Prezidentiň metbugat-wekili Almaz Usenowyň 27-nji awgustda AÝ/AR-na aýtmagyna görä, sapar 4-nji oktýabra bellenen parlament saýlawlary bilen baglylykda ýatyrylypdyr.
Atambaýew 2011-nji ýylyň dekabr aýynda döwlet başyna geçeli bäri ABŞ resmi sapar etmändi.
Oppozision kanun çykaryjy Rawşan Jeenbekow Atambaýewiň saparyny ýatyrmak kararyny tankyt etdi we munuň Orsýetiň göwnüne degmezlik üçin edilendigini aýtdy.
Moskwanyň we Waşingtonyň arasyndaky gatnaşyklar Orsýetiň geçen ýylyň mart aýynda Krymy Ukrainadan bölüp, öz düzümine goşmagynyň yzýany ýaramazlaşypdy.
Orsýetiň ýakyn ýarany Gyrgyzystan şu aýyň başynda Moskwanyň ýolbaşçylygyndaky Ýewraziýa ykdysady bileleşigine girdi.


text:
Pakistan gazgeçiriji proýektini tizleşdirmek barada Eýran bilen ylalaşandygyny habar berdi.
Pakistanyň Daşary işler ministrliginiň sişenbe güni ýaýradan beýannamasyna görä, iki ýurduň bilermenleri tiz wagtda duşuşyp, Eýranyň Günorta Pars gaz ýataklaryndan gazy Günorta Aziýanyň bazarlaryna çykarmagy göz öňünde tutýan proýekt barada maslahat geçirerler.
Eýran gazgeçirijiniň öz giňişliginden geçýän böleginiň 900 çemesi kilometrini gurdy. Pakistan bolsa gazgeçirijiniň özüne degişli bölegini gurmakda uly öňegidişlik gazanyp bilmedi. Pul ýetmezçiligi we bu gurluşygyň Eýran babatyndaky sanksiýalara ters gelmegi barada ABŞ tarapyndan edilen duýduryşlar muňa sebäp boldy.
ABŞ bahasy 7.5 milliard dollara durýan bu proýekte garşy çykyş edýär we gurluşygyň Eýranyň ýadro programmasy bilen baglylykda Tährana garşy girizilen halkara sanskiýalaryna ters gelýändigini aýdýar.


text:
Ak mermer hem-de ýörite aýna bilen ýalpyldaýan täze binada nusgawylyk hem-de döwrebaplylyk sazlaşykly utgaşýar. Toplumyň umumy meýdany 40 müň inedördül metrden gowrakdyr. Söwda merkeziniň ýanaşyk ýerleri abadanlaşdyrylyp, bagy-bossanlyklar döredilipdir, ajaýyp yşyklandyryjylar hem-de oturgyçlar oturdylypdyr. Şeýle hem awtoulaglary goýmak üçin ýer gurnalypdyr.
Toplumyň birinji we ikinji gatlarynda azyk we senagat harytlarynyň giň görnüşleri bolan ýöriteleşdirilen dükanlar ýerleşdirilipdir. Giň söwda zallarynda ýurdumyzyň öndürijileri tarapyndan çykarylýan dürli önümleri satyn almak bolýar.
Merkeziň meýdançasynyň örän giňdigine garamazdan, alyjy binanyň içine giren ýeriňde oturdylan elektron görnüşli maglumatnama arkaly aňsatlyk bilen ugur alyp, özüne gerek bolan harydy kynçylyksyz tapyp biler. Onuň kömegi bilen toplumyň meýilleşdirilişi bilen içgin tanşyp bolýar, her biri harytlaryň aýry-aýry toparlaryny satmaga niýetlenen ýöriteleşdirilen söwda zolaklarynyň ýerleşdirilişiniň çyzgysy boýunça aýlanyp çykjak ugruňy düzüp bolýar.
Dükanda satylýan gurluşyk materiallarynyň hatarynda “Derýaplastik” türkmen kompaniýasynyň önümçiliginiň plastikadan taýýarlanan önümleri bar. Bu önümler, mysal üçin, penjire çarçuwalary, germewaçlar hem-de penjire öňlükleri, asma üçeklik, folgirirlenen geçirijiler, muftalar hem-de adapterler, dürli görnüşli suw akdyryjylar, kabel geçirijileri, suwaryjylar we beýlekilerdir.
Söwda-dynç alyş merkezindäki supermarketde Türkmenistanda öndürilýän azyk önümleriniň ähli görnüşleri bar. Satylýan önümleriň ählisini sanap çykmak mümkin däl. Olaryň arasynda bereketli türkmen topragynyň baýlyklarynyň hemme görnüşleri: hyýar we pomidor, kelem we turp, gant şugundyry hem-de ýeralmasy, hoşboý ysly alma we armyt we ençeme beýlekiler bar. Önümler ter görnüşlidir. Ýöne olaryň islendik tagamly gaplanan görnüşleri hem bar. Bu ýerde size galla önümlerini hem-de çörek-bulka önümlerini, ter et we şöhlat, kakadylan miweleri we beýleki süýjülikleri hödürlärler. Şireli suwlaryň, gazly içgileriň we mineral suwlaryň örän baý görnüşi bar.
Peýnir we peýnir önümleriniň köp dürli görnüşlerine hem alyjylaryň mynasyp baha berjekdigi gürrüňsizdir. Şol önümler bu ýere ýurduň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň maldarçylyk toplumlaryndan getirilýär.
Mundan başga-da, bu ýerde dürli miwelerden täze sykylyp alnan miwe suwlaryndan dadyp görmek bolýar.
Bu ýerde sowgatlyk önümler satylýan dükan, äýnek dükany, himiki usulda arassalaýjy hem-de zerur aluw-satuw işleri geçirilende alyjylaryň wagtyny tygşytlamaga mümkinçilik berýän daşary ýurt puluny çalyşýan nokat ýerleşdirilipdir.
Birinji gatda kompýuter tehnikalarynyň, teleradio we hojalyk harytlarynyň, sport egin-eşikleriniň hem-de sport enjamlarynyň dükanlary, galantereýa hem-de kitap dükany, öýjükli telefonlara hyzmat ediş merkezi, dermanhana we beýlekiler jemlenipdir.
Mundan başga-da, bu ýerde Türkmenistanyň dokma pudagynyň kärhanalary tarapyndan çykarylýan ýöriteleşdirilen dokma önümleri dükany bar. Şol önümleriň içinde çagalar we ulular üçin egin-eşikler, şol sanda sport hem-de dynç almak üçin niýetlenen owadan, ajaýyp örme we jinsi önümleri bar. Olar häzirki zaman biçiwüniň talaplaryna laýyklykda taýýarlanyldy. Arassa pagtadan taýýarlanan hojalykda ulanylýan dokma önümleriniň giň görnüşleri satylýar. Ýorgan-düşek daşlyklary, tüýjümek süpürgüçler, aşhana önümleri ýokary hilli halkara ykrarnamasyna mynasyp boldy. Panbarhat, keteni milli matasyny, ştapeli we beýleki matalary satyn alyp bolýar.
Dizaýnerler parfýumeriýa önümleri bölümini bezemek işine hem döredijilikli çemeleşipdirler. Bu ýerde dünýäde meşhur bolan müşki-anbarlar, dürli kosmetiki serişdeler we köpsanly beýlekiler satylýar.
Şaý-sepler dükanynda altyn we kümüş önümler goýlupdyr. Şol önümleriň her biri gözbaşyny asyrlaryň çuňluklaryndan alyp gaýdýan zergärçilik sungatynyň ajaýyp nusgasy bolup hyzmat edýär hem-de milli buýsanjymyzyň bir bölegine öwrülendir.
Türkmen ussat zergärleriniň zehini hem-de ylhamy bilen döredilen bezeg şaý-sepleriniň dürli görnüşleri hemmelerde, aýratyn-da, gelin-gyzlarda ählumumy guwanç döredýär.
Söwda bölümleriniň ýene-de birinde haly hem-de halk amaly-haşam sungatynyň önümleri bar. Olar gözelligi boýunça täsin, ölçegi we bezelişi boýunça örän köpdürli bolan arassa ýüňden taýýarlanan elde dokalan halylar we haly önümleri hem-de däp bolan halatlar, donlar, ajaýyp nagyşly tahýalar we beýlekilerdir.
Amaly-haşam sungatynyň, halk senetçileriniň özüne çekiji we haýran edýän önümleriniň giň görnüşleri türkmen saz gurallary hem-de milli egin-eşikler, öýde dokalan ajaýyp ýüpek önümleri, halyçylyk enjamlary we türkmen medeniýetiniň özboluşlylygyny şöhlelendirýän dürli-dürli ýadygärlik önümleri satylýan dükanda ýerleşdirilipdir. Ýadygärlik önümleriniň arasynda 2017-nji ýylda Aşgabatda geçiriljek Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň nyşanlary şekillendirilen önümlere aýratyn orun berilýär.
Üçünji gatda ýaraşykly kafeteriýa ýerleşip, onda buzgaýmak we beýleki süýjüliklerden dadyp bolýar.
Onuň gapdalynda çagalaryň meýdançasy—hakyky “çagalar dünýäsi” bar. Oýun awtomatlary hem-de attraksionlary, çagalaryň ajaýyp we her dürli oýnawaçlary bolan bu meýdança diňe bir körpeleriň däl, ulularyň hem ünsüni çekýär. Şu ýerde 45 orunlyk kinoteatr hem bar. Onda dürli ölçegdäki filmler görkezilýär.


text:
Duşenbe güni Azatlyk Radiosynyň Türkmenistandaky habarçysy Röwşen Ýazmuhamedow (Çaryýew) Türkmenabat şäheriniň içeri işler bölümi tarapyndan tussag astyna alyndy.
Türkmen resmileri häzirlikçe onuň tussag edilmegi barada hiç hili maglumat bermedi. Azatlyk Radiosy bu mesele bilen bagly, adam hukuklary boýunça iş alyp barýan Human Rights Watch guramasynyň Ýewropa we Merkezi Aziýa boýunça bölüminiň ýolbaşçysy Weronika Szente bilen söhbetdeş boldy.
Azatlyk Radiosy
: Weronika, Azatlyk Radiosynyň habarçysy Röwşen Ýazmuhammedow (Çaryýew) duşenbe güni Lebap welaýatynyň howpsuzlyk güýçleri tarapyndan tussag edilip, onuň häzirki wagtda Türkmenabat şäheriniň polisiýasynyň 6-njy bölüminde saklanylýandygy habar berilýär. Siziň muňa garaýşyňyz nähili?
Weronika Szente
Weronika Szente
: Biz bu ugurda uly alada bildirýäris. Sebäbi bu türkmen hökümetiniň garaşsyz žurnalistleri we graždan hukuklary boýunça aktiwistleri tussag edip, zorluklara we kemsitmelere sezewar etmeleriniň dowamy.
Şeýle-de biz onuň saglygy barada hem aladalanýarys. Şol sebäpdenem türkmen hökümetini onuň tussag edilmeginiň sebäplerini düşündirmäge we Röwşene aklawçynyň hyzmatlaryndan peýdalanmaga mümkinçilik bermäge çagyrýarys.
Iň esasy zat hem Röwşeniň syýasy sebäplere görä tussag edilendigini çaklamaga esas bar. Eger bu, hakykatdanam, şeýle bolsa, onda onuň tussag edilmegi ýalňyşlyk we ol tiz wagtyň içinde boşadylmaly.
Azatlyk Radiosy: Siziň edaraňyz Röwşeniň ýagdaýy barada nähilidir bir iş geçirmegi planlaşdyrýarmy?
Weronika Szente:
Elbetde, biz bu barada Türkmenistan babatda alyp barýan işlerimiziň çäginde alada ederis. Biz öň hem beýle meseleler bilen bagly iş alyp barypdyk. Gynansak-da, bu türkmen hökümetiniň garaşsyz žurnalistleri, şol sanda Azatlyk Radiosynyň habarçysyny ilkinji gezek tussag edişi däl.
Bu barada alada etmek Human Rights Watch guramasynyň maksatnamasyna laýyk gelýär. Şonuň üçin siziň berýän habarlaryňyzyň kömegi bilen beýanat ýaýratmaga mümkinçiligimiz bolar. Biz muňa taýýar.
Ondan başga-da, biz bu gürrüňi Türkmenistanyň halkara derejesindäki ýaranlary, şol sanda Ýewropa Bileleşigi bilen gürrüňde hem gozgap, olary bu waka goşulyp, alada etmäge çagyrarys.


text:
Kiýewde gomoseksuallaryň geçiren ýörişine Ukrainanyň “Çepçi sektor” ekstremistik toparynyň agzalary hüjüm etdi. Ýüze çykan çaknyşykda polisiýanyň bäş ofiseri ýaralandy. Içeri işler ministrligi ýaralananlarynyň biriniň agyr ýagdaýdadygyny habar berýär.
Polisiýa waka bilen ilteşikli bäş adamyň tussag edilendigini aýdýar. LGBT, ýagny lezbian, geý, biseksual we transgender jemgyýetiniň wekilleriniň “Deňlik ýörişini” 2 müňe golaý polisiýa ofiseri gorady.
Gomoseksuallaryň geçirýän ýyllyk ýörişlerine köp halatlarda ekstremistik we aşa-milletçi toparlar hüjüm edýärlerler.


text:
Halkara walýuta fondy Owganystana ýurduň uruşdan uly zyýan çeken ykdysadyýetini dikeltmäge kömek bermek üçin täze karzlary bermek barada gepleşjekdigini aýtdy.
HWF 13-nji maýda Owganystanyň ykdysady ýagdaýyna synynyň jemlerini jemläp, ýurduň hökümet býujetini we maliýe pudagyny reforma etmek babatda gazanan progresinden hoşal bolandygyny aýtdy.
«Kyn şertlere garamazdan, häkimiýetler HWF-nyň maslahat beren programmasyny üstünlikli durmuşa geçirdiler» diýip, HWF aýtdy.
Emma Owganystanda dowam edýän konfliktler, «talyban» hüjümlerinden goranmakda kömek edýän NATO goşunlarynyň azaldylmagy sebäpli «Owganystanyň ykdysady ýagdaýy örän kynlygynda galýar» diýip, beýanatda aýdylýar.


text:
Salam, hormatly lukman! Men 30 ýaşymda. 3 ýyl bäri bilim agyrýar. Men gryža üçin bejergi hem aldym, ýöne ol peýda bermedi. Men operasiýa etdirmezden keselden saplanyp bilerinmi?
Saýtyň okyjysy.
Hormatly okyjy!
Dörän oňurgara ingisiniň bejergisi derman serişdeleri ulanma, ýörite maşklary ýerine ýetirme, fiziki faktorlaryň täsirini ulanyp bejergi alma, el bilen täsir etme, hirurgiki usullary öz içine alýandyr.
Hirurgiki usullar esasan uly ölçegli ingiler üçin ulanylýar. Sizde dörän inginiň ölçegi näçe? Siz haýsy bejergileri aldyňyz? Lukmanyň kadaly gözegçiliginde durýaňyzmy? Oňurgara ingiler we olaryň bejeriliş usuly barada has doly maglumaty saýtymyzda ýerleşdirilen "Oňurgara ingisiniň alamatlary we sebäpleri" atly makaladan alyp bilersiňiz.
Hormat bilen, saýtyň lukmany.
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
Garaşsyz gazak žurnalisti ýurduň iň uly şäheri Almatyda nämälim hüjümçi tarapyndan özüne hüjüm edilendigini we talanandygyny aýdýar.
13-nji oktýabrda Irina Mednikowa Facebook sosial ulgamynda ýazan maglumatynda 12-nji oktýabrda giçlik öýüniň golaýynda bir adamyň özüne hüjüm edendigini mälim etdi.
Hüjümçi meni awtoduralgada duran ulaga çenli süýräp, soňra ulaga tarap itekledi we meniň sumkamy alyp gaçdy diýip, Mednikowa aýtdy.
“Gazagystanyň Ýaşlar informasiýa gullugy” atly garaşsyz guramanyň direktory Mednikowa ýurduň günbataryndaky Atyrau şäherinde geçiriljek media konferensiýasyna degişli resminamalaryň hem sumka bilen birlikde alnyp gaçylandygyny belleýär.
Almaty şäher polisiýasynyň metbugat wekili Saltanat Azirbek Azatlyk Radiosyna beren maglumatynda “ogurlyk” bilen baglanyşykly derňewleriň başladylandygyny aýtdy.


text:
Döwlet sekretarynyň syýasy meseleler boýunça orunbasary Uiliýam Börns tarapyndan ýolbaşçylyk edilýän ýokary derejeli amerikan delegasiýasy şu gün özüniň Gyrgyzystana eden iki günlük saparyny jemledi.
Börns 6-njy gün gyrgyz prezidenti Kurmanbek Bakiew bilen gepleşik geçirdi. Gepleşikleriň esasy temasy Owganystan hem Merkezi Aziýa howpsuzlygy, Owganystandaky terrora garşy operasiýalar, gyrgyz-amerikan söwda we ykydsady gatnaşyklary barada boldy.
Börns gyrgyz hökümetine ABŞ-nyň Owganystana iberýän parahatçylyk maksatly ýüklerini geçirmäge rugsat berýän şertnama gol çekeni üçin prezident Barak Obamanyň adyndan sag bolsun aýtdy.


text:
Prezidentiň ýanyndaky Döwlet gullukçylary akademiýasynda demografiýa boýunça geçirilen üç günlük seminaryň, eger Türkmenistanda maglumat ýapyklygynda özgeriş bolmasa, düýbünden netijesiz bolmagy mümkin. Elbetde, akademiýanyň diňleýjileri üçin seminar möhüm. Çünki propagandanyň tassyklamagyna görä, ýurt 2012-nji ýylyň ahyrynda geçiriljek ilat ýazuwyna taýýarlanýar.
Ilat ýazuwyny geçirmek üçinem, oňa taýýarlyk prosesi üçinem professional spesialistler gerek bolar. Akademiýanyň diňleýjileri şu wezipäniň hötdesinden gelip biläýjek adamlar. Ýazuw wagtyna çenli häzirki diňleýjiler eýýäm akademiýanyň uçurymlary bolarlar hem Türkmenistanyň täze taryhynda iň jogapkärli demografik aksiýany geçirmekde öz bilimlerini ulanyp bilerler.
Bu ýazuwyň ähmiýetini G.Berdimuhamedowyň özem ençeme gezek aýtdy hem demografik maglumatlaryň halk hojalygynyň köp sanly planlaryny we problemalaryny çözmekde ýardam etjekdigini belledi. Eger türkmen häkimiýetleri demografiýa baradaky maglumatlaryň ýapyklygyny aradan aýyrmasa, bu çynlakaý tassyklamalaram, demografiýa boýunça seminaram suw gysymlan ýaly bolar.
Şu wagta çenli ýurtda ýaşaýan adamlaryň sany baradaky, dogluş hem ölüm baradaky we başga-da köp-köp maglumatlar döwlet syry bolup galýar. Şeýle maglumatlary hasaba almazdan, olary analiz etmezden, dünýäniň ösen döwletlerinde jemgyýetiň ykdysady problemalaram, sosial meselelerem çözülmeýär.
Nyýazow bu meseläni özüçe, öz islegine görä çözüpdi. Ýurt boýunça ähli hakyky maglumatlary öz şahsy syry hasap etdi, statistik sanlary öz peýdasyna isledigiçe öwrüp-çöwürdi. Ine, köp ýyllar bäri Türkmenistanda näçe adamyň ýaşaýandygyny anyk bilýän ýok. Şeýlelikde ilat sany Nyýazowyň isläniçe bolmaly.
Bir gezegem ýakyn wagtlarda ýurduň ilaty 10 million adama ýeter diýildi. Şonda hiç kim, şol sanda Nyýazowyň ýakyn töweregem sanlaryň şeýle oýnadylmagynyň nämelere esaslanýandygyna düşünmedi. Çünki bu aýdylýanlar hakykatdan örän daşdady.
Gaýtalanmasa ýagşy...
Maglumatlaryň ýapyklyk prinsipi Nyýazowdan soňky döwre-de geçdi. Belki, indi bu prinsipden daşlaşmaga ilat ýazuwyny gurnamagyň arkasynda duran, onuň howandary bolan BMG-niň gurluşlary türkmen häkimiýetlerine kömek ederler.
Döwlet gullukçylarynyň akademiýasynda bolan seminary-da BMG-niň spesialistleri gurnadylar. Onuň işine BMG-niň ilatyň ýerleşiş fondunyň eksperti, Orsýetiň Ýokary ykdysady mekdebiniň demografiýa institutynyň direktorynyň orunbasary Mihail Denisenko gatnaşdy.
Seminarda çözülýän meseleleriň çynlakaýdygy proýektiň özünden belli. Onuň ady “Milli syýasaty we ösüş planlaryny işläp düzmek üçin ilat sany baradaky maglumatlary ulanmak”. Praktiki sapaklarda diňleýjiler dünýäniň käbir döwletlerinde demografik ýagdaýy anyklamak hem geljek üçin çaklamalary işläp düzmek bilen meşgullandylar.
Elbetde, olar öz ýurdy barasynda beýle hasaplama eden däldirler, esasy maglumatlar ýapyk bolany üçin hasaplara-da, çaklara-da esas ýok. Türkmen häkimiýetleriniň maglumat syýasatyny liberallaşdyrmaga näderejede taýýardygyny ýakyn wagt görkezer. Doly ýapyklyk şerti ösüşe ters gelýär. Ýa ýokardakylar hiç zady ösdürmek islemeýärmikä?
Aleksandr Narodetski postsowet döwletleri boýunça britaniýaly bilermen. Bu kommentariýada öňe sürlen pikirler hem-de garaýyşlar awtoryň özüne degişli.


text:
Carşenbe güni Belarusyň hökümeti Ýewropa Bileleşigini Belarus bilen öz gatnaşyklaryny bilkastlaýyn dartgynlaşdyrmakda aýyplady.
Hepdäniň sişenbe güni Ýewropa Bileleşiginiň daşary işler ministrleriniň Belarusa garşy nobatdaky gezek sanksiýa girizmek barada karar kabul etmekleriniň yzy bilen, Belarusyň Daşary işler ministrligi bu karary “petige direjek ýol” diýip atlandyryp, beýanat ýaýratdy.
Şeýle hem, Belarusyň hökümeti Polşanyň ilçisinden hem-de Ýewropa Bileleşiginiň Belarusdaky ýörite wekilinden bu ýurdy terk etmekligi talap etdi.


text:
Sagdynlyk. Ruhubelentlik. Dostluk.
Ýaş küştçüsiniň üstünligi
Russiýanyň Soçi şäherinde 7 ýaşdan 17 ýaşa çenli mekdep okuwçylarynyň arasynda küşt boýunça dünýäniň çempionaty geçirildi. Bu ýaryşda türkmen küştçüsi Saparmyrat Atabaýew altyn medala mynasyp boldy. Ildeşimiz 17 ýaşa çenli toparda şeýle üstünlik gazandy.
Ýaryşa dünýäniň 30 döwletinden ýüzlerçe küştçi gatnaşdy. S.Atabaýew mümkin bolan 9 utukdan 7 utuk toplap, özüniň köp sanly ýeňişleriniň üstüne dünýä çempionatynyň altyn medalyny hem goşdy. Türkmenistanyň at gazanan tälimçisi Aýdogdy Atabaýewiň şägirdiniň halkara derejesindäki ýaryşlarda üstünlikleriň onlarçasyny gazanandygyny belleýäris. Olaryň arasynda 2012-nji ýylda Türkiýäniň Stambul şäherinde geçirilen Bütindünýä küşt olimpidasynda gazanylan altyn medal hem bardyr.
Mundan başga-da ýaş zehinli ýaş küştçüsi Russiýanyň paýtagty Moskwa şäherinde şu ýylyň iýul aýynda geçirilen iri dereje ýaryşynda kümüş medaly eýeläpdi. Ýeri gelende bellesek şol ýaryşda Saparmyrat ulularyň arasynda çykyş edip, has tanymal küştçülere—grossmeýtrlere we halkara ussatlaryna garşy örän ezber çykyş etdi hem-de iň oňat küştçüleriň biri boldy.
Şeýle hem bu küştçi Türkmenistanyň ýetginjekleriň arasynda çempionatlarynda gazanan ýeňişleriniň sany boýunça iň ýokary görkezijä eýedir. S.Atabaýew şeýle ýaryşlarda 20 gezek hormat münberiniň iň ýokary basgançagyna çykdy.
Häzir biziň ildeşimiz Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryna taýýarlyk görýär. Mälim bolşy ýaly, bu ýaryşlaryň maksatnamasyna küşt hem girýär. Saparmyrat Aziada-2017-de çykyş etjek milli ýygyndy toparymyzyň düzümine düşmäge esasy dalaşgärleriň biri bolup durýar.
Habarlar #Küşt
- Soňky habarlar
Ýaş küştçüsiniň üstünligi11 Dekabr, 2016 (14:46)
- Soňky habarlar
Küşt boýunça dünýä çempionatynda altyn we kümüş medallar01 Noýabr, 2016 (11:10)
- Soňky habarlar
Türkmen küştçüleri Aziýanyň çempionatynda hem-de Moskwada geçirilen ýaryşda tapawutlandylar19 Iýul, 2016 (10:41)
- Soňky habarlar
Küşt: halkara ýaryşlaryndaky üstünlikler15 Iýul, 2016 (11:05)
- Soňky habarlar
Küşt: geljekki çempionlaryň mekdebi21 Maý, 2016 (00:54)
- Soňky habarlar
Türkmenistanyň güýçli küştçüleri Budapeştde geçirilýän “First Saturday” halkara ýaryşyna gatnaşar03 Maý, 2016 (16:46)
- Soňky habarlar
Ýazky ýaryşlar güýzde Bakuda geçiriljek Bütindünýä küşt olimpiadasyna gatnaşmak üçin milli ýygyndyny kesgitlär02 Mart, 2016 (18:41)
- Soňky habarlar
Küşt bilen meşgullanyp başlaýanlar üçin kitap neşir edildi: taryhdan käbir maglumatlar we 300 küşt meselesi02 Mart, 2016 (18:38)
- Soňky habarlar
Ýokary küşt toparynyň agzalarynyň sany artdy27 Ýanwar, 2016 (22:09)
- Soňky habarlar
Täze ýylda halkara ýaryşlaryndaky ilkinji ýeňişler21 Ýanwar, 2016 (15:48)
- Soňky habarlar
Türkmenistanyň çempionatlarynyň ikisiniň ýeňijileri kesgitlenildi01 Oktýabr, 2015 (21:11)
- Soňky habarlar
Türkmenistanyň wekilleri küşt boýunça dünýä kubogy ugrundaky ýaryşlara gatnaşarlar21 Iýun, 2015 (21:57)
- Soňky habarlar
Maksat Atabaýew — 2015-nji ýylda Türkmenistanyň iň gowy küştçüsi30 Aprel, 2015 (22:09)
- Soňky habarlar
Sagdyn durmuş ýörelgesiniň ýurdy02 Aprel, 2015 (22:24)
- Soňky habarlar
Bahar baýramyna bagyşlanan üstünlikler18 Mart, 2015 (22:40)
- Soňky habarlar
Bir zalda dört ýaryş05 Mart, 2015 (22:49)
- Soňky habarlar
Türkmen küştçüleriniň medallary we rekordlary22 Fewral, 2015 (22:53)
- Soňky habarlar
Halkara bäsleşiklerinde gazanylan nobatdaky ýeňişler31 Awgust, 2014 (19:44)
- Soňky habarlar
Küştçüler ýeňiş ruhunda çykyş edýärler24 Awgust, 2014 (19:47)
- Soňky habarlar
Türkmen küştçüleriniň halkara ýaryşynda gazanan nobatdaky üstünligi23 Iýul, 2014 (20:06)


text:
Penşenbe güni Türkmenistanyň mediasy Abadan şäherinde 96 sany maşgalanyň häzirkizaman tipli ýaşaýyş kwartiralary bilen üpjün edilendigini habar berýär.
Ýöne resmi medianyň maglumatyna görä, bu maşgalalar täze gurlan köp gatly ýaşaýyş jaýlaryndaky bu kwartiralary 30 ýyllyk ipoteka kreditleri arkaly satyn alypdyrlar.
Maglumata görä, Abadan şäherindäki bu täze ýaşaýyş kompleksi türkmenistanly “Baktriýa”, “Bozýab” we “Goňurbaş” gurluşyk kompaniýalary tarapyndan ulanylyşa tabşyrylypdyr.
Geçen ýylyň tomsunda bu şäheriň golaýyndaky ýarag ammary partlanda, şäherdäki jaýlaryň örän köpüsine zyýan ýetipdi. Häkimiýetler şonda zyýan çeken ähli maşgalalara talabalaýyk ýardamlaryň berlendigini habar beripdiler.


text:
Ady bar-da, özi ýok. Kinoteatr bar-da, kino ýok. Türkmenistanlylar indi ýigrimi ýyl bäri kinoteatrlarda kino görmekden mahrum.
Sowet Soýuzy döwründe býujete iň köp serişde getirýän kino hem arakdy. Muňa şol döwürlerde «Arakdan doýlup, kinoteatra barylýardy» diýlip degşilýärdi. Degişme—degişme ýerinde. Ýöne kinoteatrlarda ir sagat dokuzdan tä gije sagat on bir-on ikilere çenli seans gidýärdi.
Hatda ýurduň iň bir özüni oňarmaýan obalarynda-da giçlik, her gün diýen ýaly kino görkezilýärdi. Şäher kinoteatrlarynda-da, oba klublarynda-da tomaşaçylar hyryn-dykyndy. Kinoteatlar pensionerler üçinem, ýaşlar üçinem, çagalar üçinem iň bir söýgüli ýerlere öwrülipdi.
Kinofilmleriň tematikasy-da dürli-dürlüdi. Oba klublarynda, esasan, “Türkmenfilm” kinostudiýasynyň önümleri ýa-da türkmen diline geçirilen çeper hem dokumental filmler görkezilýärdi.
«Mir» kinoteatry «Parahat» medeni-dynç alyş merkezine öwrüldi
Ozallar paýtagtymyzdaky «Mir» kinoteatry şäherdäki iň naýbaşy kinoteatrlaryň biridi. Kinoteatr düýpli remont edilmäge başlananda aşgabatlylar: «Tüweleme, kinoteatrda ýene kino görkezilip başlanjag-ow!» diýşip, begenişdiler.
Ahyry, remont işleri gutardy. Kinoteatr kaşaň bina öwrüldi. Onuň içem-daşam bezemen. «Gowy kinoteatrymyz bar!» diýip, öwnüp boljak.
Düýpli remontdan soň kinoteatryň ulanylmaga berlenine ep-esli wagt geçdi. Arman, bu ýere kino görmäge gelmegi arzuwlanlaryň paltasy daşa degdi.
«Parahat» medeni-dynç alyş merkezinde her hili çäre geçirilse-de, ýekeje saparam kino görkezilmedi.
Dogrusyny aýtsaň, ýurtda görkezmäge kino-da ýok. Ýigrimi ýyl bäri kino görkezilmeýän ýurtda ýigrimi ýyl bäri kino-da düşürilenok. Şu sebäpli, ýurduň ähli kinoteatrlary toý-sadakalar geçirilýän ýere öwrüldi.
Hut şunuň ýaly, öňki «Mir» kinoteatry bolan, häzirki «Parahat» medeni-dynç alyş merkezinde-de esasan, toý, sadaka geçirilýär. Ozalky tomaşa zaly stoldur oturgyçlardan doldurylyp, sahnada aýdym-saz ýaňlanýar, tamada hoş söz aýdýar. Duran bir girdeji. Dogrusy, SSSR döwründe girdejini kino getiren bolsa, häzir ozalky kinoteatlarda geçirilýän toý agşamlary olaryň eýelerine ummasyz girdejiler getirýär.
Toý-sadaka geçirilýän ýerleriň eýesi kim?
Elbetde, yzygiderli pul ýasap duran ýerlere garamaýagyň eýelik etmejegi düşnükli. Şeýle pully ýerler göze görünmeýän adamlara degişli. Has dogrusy, ministr derejesindäki ýolbaşçylara degişli. Toý, sadaka geçirilýän ýerleriň eýeleri wezipeli adamlaryň ýakyn garyndaşlary. «Parahat» medeni-dynç alyş merkezem şeýle. Herhal, göz-görtele däl. Hileli ýol tapylýar. Ýöne, ors nakylynda aýdylyşy ýaly, «Шило в мешке не утаиш»—ýagny, «Temen haltada ýatmaýar».
Ine, çinownikler şeýle «düşewüntlije ýerleri» aňsat-aňsat kesekä gidermeýärler.
Salgyt inspeksiýasy-da, häkimligiň wekilleri-de çinownikleriň «Düşewüntli meýdana» öwren ýerleriniň golaýyndan geçmäge-de gorkýarlar.
Türkmenistanda näme üçin kino görkezilenok?
Megerem, munuň sebäpkäri gaty köpdür. Öňde-de bir anekdotdaky ýaly «Topdan salýut atylmanlygynyň ýetmiş sebäbi bar, esasy sebäpleriň birem - top ýok!» diýlişi ýaly, Türkmenistanda tomaşaçylara görkezer ýaly kino ýok. Aşgabatda kinotetrlar bar bolsa-da, kino görkezilmeýşi ýaly, ýurtda-da kinostudiýa bar, ýöne kino düşürilenok. Döwlet tarapyndan pul berlip, düşürilýän kinolaram kinofilm däl-de, wideofilm. Olar kinolentalara düşürilmeýär.
Öz döwründe «Gelin», «Aýgytly ädim», «Gorkak batyr», «Şükür bagşy», «Uzakdaky gelinlik», «Aşyr aganyň hötjetligi»…ýaly çeper filmler Sowet Soýuzynyň derejesinde ykrar edilipdi, dürli baýraklara mynasyp bolupdy, gürrüňi edilýän filmleriň käbiri-hä Halkara derejesinde-de baýraklar alypdy. Häzir bolsa kinostudiýanyň ady bar-da, çykarýan kinosy ýok.
Ýagdaý şeýle bolansoň, Aşgabatdaky, bir wagt kino görmäge höwes bilen gelinýän «Mir», «Bahar», «Kosmos», «Diýar»… ýaly kinoteatrlar toý çäreleri geçirilýän ýerlere öwrüldi.
Paýtagtdaky meşhur «Watan» kinoteatrynda-da şu günler düýpli remont işleri alnyp barylýar. Nesip bolsa, Aşgabatda toý dabaralary geçiriljek ýene bir kaşaň binalaryň sany artjak.
Çoluk Möwlamow aşgabatly şynçy. Şu ýerde öňe sürülen pikirler hem-de garaýyşlar awtoryň özüne degişli.


text:
Orsýetde ýaňy-ýakynda tussaglykdan boşadylan “Pussy Riot” pank toparynyň agzalary Nadežda Tolokonnikowa we Mariýa Alýohina žurnalistler bilen söhbetdeş bolup, özleriniň geljekki planlary barada gürrüň berdiler. Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolan Nadežda Tolokonnikowa Orsýetiň tussaghanalaryndaky ýagdaýy özgertmek ugrunda iş alyp barmak isleýändigini aýtdy.
Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosy: Siz türmäni terk eden pursatyňyzda näme barada pikir etdiňiz?
Nadežda Tolokonnikowa: Häzir meniň elimde hereket üçin gaty köp mümkinçilik barka men, dogrudanam, köp iş etmek isleýärin. Men peýdaly iş edip biljegimi, şol sanda türme sistemasyny üýtgetmek üçin peýdaly iş edip biljegimi umyt edýärin.
Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosy: “Pussy Riot” topary nähili-de bolsa bir görnüşde öz işini dowam etdirmekçimi?
Nadežda Tolokonnikowa: “Pussy Riot” topary häzirki wagtda maňa degişli däl. Biziň bu toparyň meşhur bolmagyna we şäheriň köçelerinde ýüzi nikaply gyzlaryň peýda bolmagyna itergi beren bolmagymyz mümkin. Emma häzir bu topar maňa degişli däl, şonuň üçin bu sowal maňa berilmeli däl. Men bu toparyň eýesi däl. “Pussy Riot” toparynyň ideýalary bilen gyzyklanýan adamlar bar bolsa, onda bu ideýa-da ýaşar.
Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosy: Siziň tussaglykda bolan döwrüňizde, özüňize goldaw bildirilip edilen işler barada maglumat almaga mümkinçilik barmydy? Sizi we Mariýa Alýohinany tussaglykdan boşatmak üçin ýardam bermek ugrunda hereket eden adamlara siz näme diýmekçi?
Nadežda Tolokonnikowa: Orsýetiň Jenaýat Kodeksine laýyklykda, tussagyň informasiýa almagyny hiç kim gadagan etmeli däl, emma iş ýüzünde türme sakçylary adamyň diňe bir fiziki taýdan üzňelikde bolman, daşky dünýäden maglumat taýdan hem üzňelikde bolmagy üçin elinden gelenini edýärler. Maňa ýetirilen maglumatlar mende buýsanç döredipdi. Adamlaryň goldawy olaryň hoş niýeti şu dünýäde iň gymmatly zat bolsa gerek.
Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosy: Siziň tussaglaryň hukuklary ugrundaky göreşiňiz, ýagny aýal tussaglaryň gulçulykly zähmeti barada ýazan açyk hatyňyz örän täsirli bolupdy. Siziň pikiriňizçe, Orsýetiň türme sistemasyndaky şu günki esasy problema nämede?
Nadežda Tolokonnikowa: Bu adamlara haýwanlara garan ýaly garalmagydyr. Olara basyş etmek üçin ynsana mahsus bolmadyk usullary ulanmakdyr. Krasnoýarsk regionynyň ähli türmeleri barada aýdyp biljek däl, emma meniň bolan türmelerimde ýagdaýyň ganymatlaşandygyny gördüm. Bu ýagdaý tagallalary, wagty we döwlet işgärleriniň kömegini talap edýär. Men adamlaryň döredijilik taýdan ösmegi üçin hem has köp mümkinçilik berilmegini isleýärin.
Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosy: Orsýetiň häkimiýetleri we prezident Putin Soçide boljak Olimpiýa oýunlarynyň öňüsyrasynda amnistiýany geçirmek we Hodorkowskini boşatmak arkaly öz abraýyny galdyrjak bolýar diýip pikir edýärsiňizmi?
Nadežda Tolokonnikowa: Men käbir dünýä liderleriniň Putiniň Olimpiadasyna barmakdan ýüz öwrendigini radiodan eşitdim. Men muňa begenjimden ýaňa tans etdim. Sebäbi bu Putiniň dereksiz hereketleriniň ak ýürekli adamlary aldap bilmändigini, olaryň Orsýetiň nebit-gazyna gyzygyp, öz aladasyny [diňe çig mal ugruna gönükdirmändigini] görkezdi.


text:
Fransiýanyň hökümeti ogurlanan “Head of Young Woman” (Ýaş zenanyň kellesi) atly portreti Ispaniýa gowşurdy.
“The Guardian” neşiriniň berýän maglumatyna görä, 27,4 million amerikan dollaryna barabar bolan bu eser Korsikadan Şweýsariýa geçiriljek mahaly halas edilipdir.
Şondan soň gymmat bahaly bu eser ispan spesialistleriniň gözegçiligi astynda uçar bilen Ispaniýa alnyp gidildi.
Bu eser Madrid şäherindäki şa zenany Sofiýanyň adyny göterýän Sungat muzeýinde saklanar we ol köpçülige görkezilmez.
"Head of a Young Woman" atly eser 79 ýaşly bankir Jaime Botiniň eýeçiligindedi.
Häzirki wagtda bu eser Ispaniýanyň sudunyň çykaran karary esasynda sungat eseri hasaplanyp, onuň şalygyň territoriýasyndan çykarylmagy gadagan edildi.
Fransiýanyň gümrük işgärleri portreti awgust aýynyň başynda “Grupo Santander” atly kompaniýa degişli gämide tapdylar. Bu wakanyň bolan mahaly, gürrüňi edilýän kompaniýanyň öňki wise-prezidenti bolan Jaime Botin gämide ýok eken.
Botin 2012-nji ýylda hem portreti Londona äkitmäge synanyşypdy, emma Ispaniýanyň Medeniýet ministrligi muňa rugsat bermändi.
Uzyn gara saçly zenanyň bu portreti ispan suratkeşi Pablo Pikassonyň (Pablo Picasso) döredijiliginiň pajarlap ösen döwrüniň önümidir.
Pikassonyň sungat eserleri dünýäniň gymmat baha eserleriniň biri hasaplanyp, şu ýylyň maý aýynda onuň “Alžiriň zenanlary” atly eseri “Christe's” auksion öýünde 179 million amerikan dollaryna satylypdy.


text:
Çarşenbe güni Birleşen Ştatlaryň Ýewropadaky harby güýçleriniň komanduýuşisi Mark Hertling Tbiliside Gürjüstanyň prezidenti Mihial Saakaşwili bilen gepleşik geçirdi.
Bu gepleşikde esasan Birleşen Ştatlar bilen Gürjüstanyň harby ugurlardaky hyzmatdaşlyklary hem-de Gürjüstanyň Owganystanda alyp barýan harby missiýasy bilen bagly meseleler üns merkezinde boldy.
ABŞ-nyň goşun komanduýuşisi Mark Hertling bu saparynyň barşynda Gürjüstanyň Goranmak ministrliginiň ýokary derejeli resmileri bilen-de duşuşyp, Ýewropadaky howpsuzlyk meseleleri barada hem gepleşikler geçirdi.


text:
ABŞ-nyň prezidenti Barak Obama Topar Ýedi (G7) sammitiniň öňüsyrasynda çykyş edip, maslahatyň dowamynda Russiýanyň Ukrainadaky “agressiýasy” diýip atlandyran hereketlerine we yslam ekstremizminiň abandyrýan howpuna garşy durmagyň ýollary barada maslahat ediljekdigini aýtdy.
Germaniýanyň günortasyndaky Sloss Elamu şäherinde geçjek iki günlük sammite gelen Obama maslahatyň dowamynda beýleki meseleler bilen birlikde “Russiýanyň Ukrainadaky afressiýasyna garşy durmagyň ýollary” barada hem pikir alyşyljakdygyny mälim etdi.
Obama Sloss Elamu şäherine gelende, ony Germaniýanyň kansleri Angela Merkel garşy aldy.
Obama sammitiň dowamynda täze iş orunlaryny döretmek we klimatyň üýtgemegi ýaly meselelere hem garaljakdygyny mälim etdi.
G7 toparyna Germaniýa, Britaniýa, Fransiýa, Italiýa, Ýaponiýa, Kanada we ABŞ girýär.
Ozal G8 ady bilen tanalýan bu topardan Russiýa çykarylypdy. Bu geçen ýyl Moskwanyň Krymy basyp almagyndan soň ýüze çykan ýagdaý boldy.
Sammitiň öňýany Garmiş-Partenkirhen şäherinde müňlerçe demonstrant protest geçirip, polisiýa bilen çaknyşdy.
Wakada ençeme adam ýaralanyp, olar keselhana ýerleşdirildi.


text:
Mahatma Gandi
Mohandis karamçand gandi 1869-njy ýylda günbatar hindistanda indus maşgalasynda dogulyar. Gandiniň maşgalasy bay bolupdyr we gandi beyleki garyp hindi çagalaryndan tapawutlylykda mekdepde okapdyr. 1882-nji ýylda bary-ýogy 13 ýaşynda ony öylendiryärler. Ayalynyň ady kasturbai ol hem 1869-njy ýylda dogulan. Gandi 1887-nji ýylda londona hukuk kollejine okuwa giryär. 3 ýyl okayar we aklawjy (lawyer) bolup yetişyär. Ol günorta afrikada 1893-nji ýylda işe başlayar. 1896-njy ýylda öz maşgalasyny afrika göçürip getiryär. Ol wagtlar gunorta afrikada, hindistanda iňlisler höküm süryärdi. 1907-nji ýylda iňlisler günorta afrikada dokumentsiz hindileri yurtdan kowup ya-da türmä salyp başlayarlar. Bu hereket gara kanun adyny alyar. Öz halkyny dilden däl-de ýurekden söyyän gandi halk bilen bile kösenmegi özüniň bagty hem borjy hasaplap hindileri mitinge çagyryar. Bu hindiler garyp adamlardy. Olar iş gozläp bu yere gelipdiler. Mitinge iňlis polisseylerem gelyär.gandi dokumentlerini hindileriň we poliseyleriň gözüniň öňünde oda yakyar. Ony dokumentsiz diyip türmä salyarlar. 1914-nji ýylda gandi angliya gidyär 1915-nji ýylda gandi hindistana yönekey hindi eşiginde gelyär. Ol öňler iňlis eşiginde gelyärdi Ol hindistanyň kop yerlerine aylanyar .adamlar bilen gürrüňdeş bolyar.halkynyň däp-dessurlaryny we taryhyny has içgin öwrenyar. 1915-nji ýylda gandi yazyjy Rabindranat Tagor bilen duşuşyar. Olar dostlaşyarlar. Tagor Gandini mahatma yagny beyik rehimdar diyip atlandyryar. Beyik rehimdar diyilmeginiň sebäbi gandi öz halkyny söyse-de halkynyň bähbidi üçin ezijileriň garşysyna güýç ulanmaga garşydy. Ol duşmanlarynyňam ömri üçin alada edyärdi. Gandi yaragsyz gozgalaň gurnayardy. Gandi hindilere şeyle öwredyärdi. Iňlisleri yurtdan kowmak üçin yarag ulanmaň. Olary kowmak üçin olaryň zawod-fabriklerinde işlemäň. Dükanlaryndan haryt satyn almaň. Naharhanalaryna barmaň. Onsoň olar mejbury yurtdan çykyp gitmeli bolarlar. Gandi hemişe garyplar bilen yaşady. Lezzetli zatlardan ýüz öwürdi. Hindi halkyny ýürekden söydi. Söygüsini subut etdi. Ol adam ganynyň dokülmegine hemişe garşydy. Ýüzlerçe million adamlaryň yaragdan ölen asyrynda yaşan bu beyik şahsyýet hindileri perişde kimin gorady. Halkyna gan dökmän garaşsyzlyk alyp berdi. Garaşsyz yurduň prezidentligini şägirdine berdi. Bu bolsa gandiniň wezipä ,şöhrada, baylyga kowalaşmanlygynyň şayadydyr. Gandi adamlaryň deň hukukly bolmagyny isleyärdi. Ol galtaşylmayanlar diyilyän hindi taypalarynyň hukugyny dikeltmek ugrunda goreşdi. Olar bilen oturyp nahar iydi. Söhbet etdi olary hormatlady. Ayaly kasturbai gandiň bu hasiyetini goldamady. Gandi oňa eger islemeseň gidiber meni üýtgetjek bolma men hindi halkyna we adamzat hukugyna ömrümi bagş etdim diydi I will only eat when the violence ends – bu sözleri aydan mahatma gandi Iňlisler hindilere duz satyardy. Özem gymmatdy. Gandi şägirtlerini yanyna alyp 1930-njy ýylyň 12-nji martynda deňiz suwundan bugardyp duz almak üçin arabystan deňziniň kenar yakasyna ýöriş edyär. Birnäçe obalaryň üstünden geçyärler. Obalaryň ilaty olaryň ýollaryna gül oklayardylar we bu ýörüşe kopçulikleyin howes bilen goşulyardylar. Bu ýöriş hindi halkyna bähbitli boldy we taryha duz ýörişi ady bilen girdi.(the salt marçh) Duz ýörişinden soň iňlisler gandini turmä salyarlar. 1931-nji ýylda gandini londona gepleşik geçirmäge çagyryarlar we türmeden boşadyarlar. 1944-nji ýylda gandiň ayaly Kasturbai türmede agyr keselleyär we aradan çykyar. Olar 62 ýyl bile yaşapdylar. 15-nji awgust 1947-nji ýylda hindistan garaşsyz yurt bolyar. Gandiniň islegi bilen onuň şägirdi Jawaharlal Neru prezidentlige saylanyar Iňlisleriň gurnamagy bilen päkistan musulmanlaryň yurdy diýlip yglan edilyär. Millionlarça musulmanlar hindistandan pakistana, induslar bolsa hindistana göçup başlayarlar. Yaragly çaknyşyklar bolyar. Gandi hindistanyň bolünmegini islemeyärdi. Emma boljak iş bolupdy. Äpet taryhy akymy saklamak mumkin däldi. Gandi hindistanyň bölünmegine garşy bolsa-da garaşsyz päkistana pul komegini berilmegini yola goyyar. Sebäbi pakistan komege mätäçdi. Gandi bolsa iki yurduň arasynda duşmançylyk däl-de doganlygy yola goymak isleyärdi. Ol pakistanyň halkyny hem öz halky hasaplayardy. Emma gandini pakistanly musulmanlara komek edeni üçin induslar yigrenip başlayarlar. 1948-nji ýylyň 30-njy yanwarynda delide mitingde çykyş etmäge baryarka bir indus ony üç gezek atyar. Ony atan adamyň ady nathuram godse. Ol garyp indus adam bolupdyr. Ol gandini pakistanly musulmanlara pul kömegini edenligi üçin yigrenipdir we şonuň üçin hem atypdyr.


text:
Eýranyň kikboksing göreşi boýunça milli komandasynyň agzasy Ahmad Fouladizadeh Eýranda protestleri basyp ýatyrýan Basij milisiýasynyň gullukçylaryny türgenleşdirmekden boýun gaçyryp, Eýrany terk etdi.
Onuň häzir Şwesiýada baş pena almak uçin arza berendigi habar berilýär.
Fouladizadehiň aýtmagyna görä, Eýranda karate, boks, dzýudo, göreş ýaly sportuň görnüşleri bilen meşgullanýanlaryň köpüsine ýurduň güýç strukturalarynda işleýän ýaşlary türgenleşdirmek boýunça görkezme berlipdir.
Fouladizadeh Eýranyň halkyna garşy sürüljek “galdiatorlary türgenleşdirmek” boýunça işlere gatnaşmak islemändigini aýdýar.
Ol: “Men atlet. Men öz halkyma dönüklik edip bilmerin” diýip, Azatlyk Radiosynyň Pars gullugy bilen söhbetdeşlikde aýtdy.


text:
Türkmenistanyň ýygyndy toparynyň baş tälimçisi Amangylyç Koçumow 8-nji we 13-nji oktýabrda Aşgabatda Hindistanyň hem Guamyň garşysyna geçiriljek saýlama duşuşyklara taýýarlanjak oýunçylaryň sanawyny atlaryny mälim etdi. Sanawda 25 futbolçy bolup, olaryň 23-si duşuşyga gatnaşyp biler.
Derwezeçiler:
Nikita Gorbunow (“Ahal”)
Mämmet Orazmuhammedow (“Altyn Asyr”)
Sergeý Kuznesow (“Aşgabat”)
Goragçylar:
Şöhrat Söýünow (“Altyn Asyr”)
Serdar Annaorazow (“Altyn Asyr”)
Bagtyýar Hojaahmedow (“Altyn Asyr”)
Rahymberdi Baltaýew (“Aşgabat”)
Mekan Saparow (“Balkan”)
Zafar Babajanow (“Ahal”)
Ýagmyrmyrat Annamyradow (“Balkan” )
Akmyrat Jumanazarow (HTTU)
Ýarym goragçylar:
Süleýman Orazow (“Ahal”)
Ahmet Ataýew (“Altyn Asyr”)
Umytjan Astanow (“Altyn Asyr”)
Guwanç Abylow (“Hazyna”)
Didar Durdyýew (“Hazyna”)
Artur Geworkýan (“Nasaf”, Özbegistan)
Arslanmyrat Amanow (“Almalyk”, Özbegistan)
Serdar Geldiýew (“Altyn Asyr”)
Hüjümçiler:
Süleýman Muhadow (“Altyn Asyr”)
Serdaraly Ataýew (“Balkan”)
Altymyrat Annadurdyýew (“Ahal”)
Ätiýanç üçin oýunçylar:
Amir Gurbani (“Balkan” )
Ilýa Tamurkin (“Merw”)
Aleksandr Boliýan (“Balkan” )
Amangylyç Koçumowyň “Türkmenportalyň” habarçysyna habar bermegine görä, Hindistanyň we Guamyň garşysyna geçiriljek öňdäki oýunlarda Türkmenistanyň ýygyndysynda şikes alan Dünýä çempionaty — 2018-iň saýlama duşuşygynda Eýranyň ýygyndysynyň derwezesine gol geçiren Ruslan Mingazow kömek edip bilmez. Geçen ýyl bu oýunçy “Ýablonesiň” düzüminde bürünç medal eýeläp, Çehiýanyň Kubogy ugrundaky ýaryşyň finalçysy bolupdy. Onuň ýerine ätiýaja girizilen futbolçylaryň biri goşular.
4-nji oktýabrda Türkmenistanyň ýygyndysy doly düzümde Gökderä ýygnanar we şol ýerde Hindistana garşy geçiriljek duşuşyga taýýarlyk görer.
Türkmenistanyň we Hindistanyň ýygyndylary “D” toparçada çykyş edýär. Häzirlikçe türkmenistanlylaryň 1 utugy bar, hindilerde bolsa heniz utuk ýok.
Häzire çenli Hindistanyň ýygyndysy birmeňzeş 1:2 hasabynda Omandan we Guamdan, hem-de 0:3 hasabynda Eýrandan ýeňildi. Türkmenistanyň ýygyndysy bolsa myhmançylykda Guamdan 0:1 hasabynda asgyn gelip, öz meýdanynda reýting boýunça Aziýanyň iň gowy topary Eýran bilen 1:1 oýnady, soňra Maskatda Omandan ýeňildi — 1:3.
Öňdebaryjylardan — Eýranyň, Omanyň, Guamyň ýygyndylaryndan 6 utuk yza galýan Türkmenistanyň ýygyndysynyň ýaryş tertibindäki ýagdaýy biziň futbolçylarymyzy öz meýdanynda Hindistana we Guama garşy geçiriljek duşuşyklarda diňe ýeňiş üçin oýnamaga borçly edýär.


text:
Ýakynda Türkmenistanyň Daşoguz, Balkan we Lebap welaýatlarynda aýry-aýrylykda kitaphanalar açyldy. Türkmen metbugatynda berilýän maglumatlara görä, bu kitaphanalarda okyjylar üçin ähli mümkinçilikler döredilip, ol döwrüň ösen şertleri bilen üpjün edilendir.
Emma ýurtdan gelip gowuşýan maglumatlara görä, bu kitaphanalara barýan ýa-da kitap okaýan raýatlaryň sanynyň örän azdygy aýdylýar.
Eýsem, siziň kitap okamaga gyzyklanmaňyz nähili? Şeýle-de, iň soňky okan kitabyňyzyň ady näme, ol haýsy dilde ýazylan we ony haçan okadyňyz?


text:
Soňky birnäçe günüň dowamynda Mýanmarda etnki we dini matlaplara esaslanýan çaknyşyklarda 100-den gowrak adamyň ölendigi habar berilýär.
Mýanmaryň günbatar regionyndaky Rakhine ştatynyň hökümet administrasiýasynyň metbugat sekretary ýerli buddistler bilen musulmanlaryň arasynda bolan bu çaknyşyklarda azyndan 112 adamyň ölendigini tassyklady.
Maglumata görä, bu çaknyşyklaryň barşynda azyndan 2 müň töweregi öý ýakylypdyr.
Şu ýylyň iýunynda bu regionda ýerli buddist we musulman obşinalarynyň arasynda ýüze çykan çaknyşyklarda-da onlarça adam ölüp, on müňlerçe adam ýaşaýan ýerlerini terk etmäge mejbur bolupdy.
Olaryň aglabasynyň “rohingýa musulmanlary” diýlip atlandyrylýan etniki azlyklaryň wekilleridigi aýdylýar.


text:
Hytaýyň haýryna içalyçylyk edenlikde 14 ýyl türme tussaglygyna höküm edilen orsýetli alym Walentin Danilow şenbe güni möhletinden öň tussaglykdan boşadyldy. Ol 14 ýyl türme möhletiniň 8 ýylyny tussaglykda geçirdi.
Orsýetiň Krasnoýarsk şäheriniň ýaşaýjysy, 66 ýaşly Walentin Danilow sputnik tehnologiýasyna degişli käbir maglumatlary Hytaýa satandygyny boýun alýar, emma ol bu işde hiç hili bikanun zadyň ýokdugyny aýdýar.
Azatlyga çykmagynyň yzy bilen žurnalistlere beren interwýusynda ol “gizlin maglumatlar” diýilýän maglumatlaryň jemgyýetçilige elýeterli maglumatlardygyny aýdyp, özüni syýasy tussag diýip hasaplaýandygyny mälim etdi.
Walentin Danilow tussag edilmezinden öň Krasnoýarsk şäheriniň Döwlet uniwersitetinde işleýärdi.


text:
Owganystanyň demirgazygynda ýerleşýän Kunduz welaýatynyň resmileri bomba hüjüminde etrap häkiminiň wepat bolandygyny habar berdiler. Daşi Arçi etrabynyň häkimi Saýed Sadruddin bombaçylaryň anna güni metjitde partladan bombasyndan heläk bolupdyr.
Ýerli polisiýanyň müdiriniň metbugat wekiliniň Azat Ýewropa/Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, hüjümde ýene alty adam heläk bolupdyr we 12 adam ýaralanypdyr.
Habar berilişine görä, bomba partlamasy tire ýaşulysynyň jaýlanýan wagtynda bolupdyr.
Bu hüjümiň jogapkärçiligini öz üstüne alan bolmady. Döwlet resmilerine köplenç “Talybanyň” söweşijileri hüjüm edýärler.


text:
Saud Arabystany 32 adama, şol sanda öz şaýy azlygynyň 30 agzasyna garşy sud işine başlady. Gürrüňi edilýän tussaglar Eýrana garşy içalyçylyk etmekde aýyplanýar.
32 sany tussag 2013-nji ýylda geçirilen ençeme tussag edilmeler döwründe ele salnypdy. Olaryň arasynda eýranly we owganystanly raýatlar hem bar. Bu tussag edilmeler Saud Arabystanynyň şaýy azlygynyň arasynda aladalanma döredip, olar tussag edilenleriň birnäçesiniň şaýy jemgyýetiniň arasyndaky tanymal, syýasata goşulyşmadyk şahslardygyny aýdýarlar.
Tussaglara garşy Eýranyň aňtaw gullugynyň agzalary bilen içalyçylyk halkasyny döretmek, olara möhüm harby maglumatlary geçirmek, Saud Arabystanynyň ykdysady bähbitlerini bulaşdyrmak we mezhebara dawany möwjetmek ýaly aýyplamalar ýöňkelýär.
Bu sud işi ýerli şaýy we sünni musulmanlaryň we Eýran bilen Saud Arabystanynyň arasynda dartgynlylyklaryň artmagyna sebäp bolup biler.


text:
Gijilewük – ýokanç deri keseli bolup, onuň ýüze çykmagyna ownuk mugthorlar – gijilewük sakyrtgasy bolan Sarcoptes scabiei ýa-da il arasynda goturlyk sakyrtgasy ady bilen belli bolan mugthor sebäp bolýar. Bu kesel edepli-tertipli jemgyýetde orun tapmadyk, arassaçylyk şertlerine boýun bolmaýan adamlara mahsus diýip arkaýyn bolmak ýalňyşlykdyr. Ol jemgyýetiň ähli sosial gatlaklaryna degişli adamlarda ýüze çykyp bilýär.
Keseliň döremegine urkaçy sakyrtgalar sebäp bolýar. Olaryň uzynlygy 0,3-0,4 mm ýetip, bir aýa golaý ýaşaýyş ukybyny saklaýar. Adamyň derisine düşen badyna olar deriniň ýokarky gatynda (epidermisde) ýol ýasanyp, günde 2-3 ýumurtga taşlaýarlar. Olardan bolsa liçinkalar çykýp, olar 2-3 hepdeden ýetişen sakyrtga öwrülýär.
Gijilewük nädip ýokuşýar?
Gijilewük bir adamdan başga adama ýokuşmaga ukyply keseldir. Köplenç ol deri bilen deri galtaşan ýagdaýynda geçýär. Keseliň döremegine arassaçylyk düzgünlerini berjaý etmezlik ýardam berýär, ýöne ol onuň esasy sebäbi däldir. Bedene düşen gijilewük sakyrtgasy hapaçylykda özüni has oňaýly duýýar. Bu kesel çagalaryň syrkaw ata-enesi bilen bir düşekde ýatmagy, syrkaw çaga bilen oýnamagy, elleşmek, jynsy gatnaşyklar we birnäçe başga – syrkawyň derisine ýanaşmak bilen bagly ýagdaýlarda ýokuşyp bilýär. Uly şäherde gijilewük keseli bilen syrkawlamak howpundan hiç bir adam ätiýaçlanyp bilmeýär. Sebäbi ol örän seýrek hem bolsa – öý goşlary, ýorgan-düşek, gap-gaçlaryň üsti bilen, awtoulagda ýolagçy syrkaw adamdan soň ýapyşalgadan tutanda ýokuşmagy ähtimal. Şonuň üçin siziň tanyşlaryňyzyň içinde gijilewük keseline duçar bolany ýüze çyksa, ony hapysaçylykda aýyplamaga howlukmaň.
Keseliň ýokuşmagynyň özboluşlylygy bu mugthoruň ýaşaýyş aýratynlygyna baglydyr:
► gijilewük sakyrtgasy gündiz hereket etmeýär. Urkaçy sakyrtgalar deriniň ýüzüne diňe giç agşam we gije çykýarlar. Şol sebäpli gijileme alamaty gijelerine has güýçli ýüze çykýandyr;
► sakyrtganyň adamyň derisine ornaşmagy üçin 30 minuda golaý wagt gerek;
► daşky gurşawda mugthor sakyrtgalar çalt ölýär (21ºC we 40-80% çyglykda 24-36 sagadyň içinde), näçe ýyly hem gury bolsa, şonça-da çalt ýok bolýarlar; işjeňligini bolsa ondan hem öň ýitirýär.
Gijilewük keseliniň haýwanlardan ýokuşmagy
Itler, pişikler, dürli öý haýwanlary Sarcoptes scabiei sakyrtgasynyň adamlara ýokuşmaga ukyply dürli görnüşleri bilen zeperlenip bilýärler. Ýöne olar adamyň bedenine geçip, doly ýaşaýyş tapgyryny berjaý edip bilmeýär. Şol sebäpli bu ýol bilen ýokuşan gijilewük wagtlaýyn we ýörite derman serişdeleri bilen bejermegi talap etmeýär.
Gijilewügiň alamatlary
Eger deride gijelerine we gyzgyn hammamdan soň has öjügýän, yzygiderli gijileme bilen özboluşly örgün peýda bolsa, gijilewük keseli diýip çaklap bolar. Üns berip seredilen ýagdaýynda deriniň ýüzünde ujy kiçijek gabarçakly 3-15 mm uzynlykdaky egri zolak görnüşindäki gijilewük sakyrtgasynyň giren ýollaryny synlap bolýar. Şeýle hem deriň ýüzünde owunjak gaty düwürtijekler ýa-da tozgalanyp suwjaryp duran düwünjikler emele gelýär. Adatça gijilewük bilen bedeniň derisi näzik, ýuka bolan ýerleri zeperlenýär: goşar bognunyň eplenýän ýerleri, göwräniň gapdallary, barmaklaryň aralary, süýt mäzleriniň aşagyndaky gasynlar, daşky jyns agzalary.
Çagalarda gijilewük keseli esasan hem dabanynyň içki gyralarynda, ökjede, eliniň aýasynda, otyrýerinde, ýüz we kellesiniň derisinde ýüze çykýar.
Bedendäki gijilewük sakyrtgalaryň nejasatlarynyň allergiki täsirliligi ýüze çykarmagy netijesinde döreýär. Güýçli gijilenmäni gaşamak bolsa deride sypjyrma, ýara emele gelmegine getirýär. Derini gaşan wagty syrkawlar köplenç oňa goşmaça ýokançlyklary geçirýär. Şunuň netijesinde gijilewük keseliniň dürli iriňli ýokançlykly gaýraüzülmeleri döräp biler.
Gijilewigi anyklamak
Tejribeli lukman keseli ýüze çykan alamatlara esaslanyp anyklap bilýär. Ýöne soňky ýyllarda dermatolog lukmanlar arassaçyl adamlaryň gijilewügi diýen ýagdaýa duş gelip başladylar. Bu görnüş ýygy-ýygy ýuwunýan, has hem gije ýatmazdan öň ýuwunmagy gowy görýän adamlarda duş gelýär. Deriniň suw we sabyn bilen aragatnaşykda bolmagy gijilewük sakyrtgalarynyň köp mukdarynyň ýuwlup aýrylmagyna getirýär. Netijede mugthorlaryň derä girýän ýollary az bolup, ony saýgarmak kynlaşýar. Köp lukmanlar gijilewük ýodajyklaryny görünmänsoň, onda başga deri keselleriniň alamatlaryny gözläp başlaýarlar. Şular ýaly ýagdaýda anyklamany takyklamak üçin dürli laborator barlag çärelerini geçirmek gerek bolýar. Laborator barlaglardan sakyrtgany iňňe bilen çykarmak, inçe gatlaklaýyn kesme, sakyrtgany derini ganatmazdan gyryp alma, sakyrtga ýodajygyna mineral ýagyny guýup gyryp alma ýaly usullar ulanylýar.
Gijilewük sakyrtgasy derä ornaşan soň, adamyň geçirýän arassaçylyk çärelerine garamazdan ýakymsyz deri gijelenmesi aýrylmaýar. Sebäbi deriň içinde galan sakyrtgalar hereketde bolup, ony gyjyndyryp durýar. Gijilewügiň bu görnüşi edil adaty görnüşindäki ýaly deriniň alawlama keseli bolan -- dermatit we süýjibaş (ekzema) keselleri ýaly gaýraüzülmelere getirip bilýär.
Eger gijilewük keseli maşgala agzasynyň birinde ýüze çykarylan bolsa, galanlaryna hem barlagdan geçmek maslahat berilýär.
Gijilewügi bejermek
Bejergisiz özbaşdak bu kesel aýrylmaýar. Ol birnäçe aýlaryň we ýyllaryň dowamynda wagtal-wagtal güýjäp, peselip dowam edýär. Gijilewükden halas bolmak üçin sakyrtgalary we olaryň ýumurtgalaryny ýok etmeli. Häzirki döwürde bu kesel bilen göreşmek üçin dürli netijeli derman serişdeleri ulanmaga hödürlenýär. Olar gijilewük sakyrtgalaryny ýok etmek üçin niýetlenen – akarisid derman serişdeleridir. Bu serişdelerden kükürdi saklaýan dermanlary, benzilbenzoat, lindan, krotamiton. permetrin, iwermektin, tiabendozol serişdeleri mysal getirmek bolar. Olar 4-5 günüň dowamynda ulanylýar. Soňra iki hepde dermatolog lukman bilen bilelikde deriniň ýagdaýyny gözegçilikde saklamaly. Gijilewükli näsaglary bejermekde birnäçe umumy düzgünleri berjaý etmelidir:
♦ Derman serişdesi diňe sakyrtga bilen zeperlenen ýere däl-de, bedeniň hemme ýerine ýukajyk gatlak görnüşinde çalynmalydyr. Esasan hem elleriň, aýaklaryň barmaklarynyň aralarynyň, goltuklaryň, daşky jyns agzalaryň derman bilen işlenilmegine üns bermelidir.
♦ Dermanlaryň gözlere, nemli örtüklere düşmeginden gaça duruň.
♦ Derman serişdeleriň mukdary köp bolmaly däldir. Olar bilen birlikde başga ýerli ulanylýan serişdeleri bejergä goşmak bolmaýar.
♦ Gaýraüzülmeli gijilewükde ilki bilen deri zeperlenmeleri işlenilip, ikilenç ýüze çykan ýokançlyklar üçin bolsa antiseptik serişdeleri ulanylýandyr. Dermatit we ekzema bejergisi üçin ýumşadyjy ýerli serişdeler ulanylýar.
Bejergiden soň deridäki örgün we gijilewük birnäçe günüň, käbir ýagdaýlarda hepdäniň dowamynda saklanyp biler. Bu ýagdaý kem-kemden aýrylýar. Sebäbi sakyrtga ölensoň hem belli bir wagt deride bolup, allergiki ýagdaýy döredip durýar. Gijilewüge garşy bellenen derman serişdesini özbaşdak, bejergi möhleti dolan soň ulanmany dowam etmek uly ýalňyşlykdyr. Akarisid derman serişdeleri gerek mukdaryndan artyk ulanylanda öz zäherli häsiýetlerini ýüze çykaryp biler. Diňe dermatolog lukmanyň maslahaty bilen bellenen bejergi oňaýly netije berýär.
Keseliň öňüni alyş çäreleri
Gijilewük keseliniň öňüni alyş çäreleri onuň ýaýraýyş we ýüze çykyş ýagdaýyna görä geçirilýär. Ilki bilen syrkawyň ýaşaýan ýeriniň golaýyndaky arassaçylyga we keselleriň öňüni alynşyna gözegçilik edýän lukmançylyk edarasyna habar bermeli.
Syrkaw bilen aragatnaşykda bolan adamlaryň ählisi deri örtüklerini gijilewük sakyrtgasyna garşy ýörite serişde bilen bir gezeklik arassalaýyş işini geçirmeli.
Bejergi bilen birlikde syrkawyň bolýan öýünde ýörite serişdeleriň kömegi bilen, düýpli dezinfeksiýa çärelerini geçirmek örän wajypdyr. Syrkawyň ähli eşiklerini, ýassyk we düşek daşlaryny, çaga oýunjaklaryny gyzgyn suwda ýuwmaly ýa-da gaýnatmaly. Ýorgan-düşek ýaly ýuwup bolmaýan zatlar bolsa gyzgyn ütük bilen dezinfesirlenýär ýa-da arassa howada 5-7 günläp şemalladylýar.
Teswirlemeler
P.S Sahypaňyz örän gowy...
http://islambio.com/pitanie/satanizm-chasticy-abortirovannyx-mladencev-v-pepsi.htm
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
ХХ asyrda bolup geçen birinji we ikinji Jahan urşlaryndan soň, syýasy partiýalaryň roly diňe Ýewropada däl, eýse Aziýa we Afrika döwletlerinde-de güýjäp başlaýar. Syýasy partiýalaryň hereket ediş düzgünleri aýratyn kadalaşdyryjy kanunlaryň kabul edilmegi bilen amala aşyrlýar. Bu ýagdaý esasan hem kolonial sütemden azat bolan yurtlarda has aýdyň görünýär.
Häzirki günde daşary ýurtlarda syýasy partiýalary kadalaşdyrýan kanunlaryň dürli görnüşleri hereket edýär.
1990-njy ýyllaryň başynda kommunistik ideologiýadan el çeken Bolgariýa döwletinde syýasy partiýalara erkin işlemäge ýol berilýär. Ýurtda hereket edýän «Syýasy partiýalar» baradaky kanunda syýasy guramany açmak we ony resmileşdirmek üçin azyndan 50 sany agzasy bolmaly. Kanunda syýasy partiýalaryň bölümlerini döwlet edaralarynda açmak hem-de ony ýöretmek gadagan edilýär. Syýasy partiýalar agzalaryň ýygymyndan we dürli guramalardan berilýän haýyr-sahawatdan gelýän kömegiň üsti bilen maliýeleşdirilýär.
Ýemen arap döwletiniň «Syýasy partiýalar» baradaky kanunynda syýasy partiýany resmileşdirmek üçin guramanyň 2500 agzasy bolmaly. Partiýalar tire-taýpadan durmaz ýaly onuň düzüminde hökman ýurduň dürli künjeklerinden agzasy bolmaly diýlip, şol kanunda görkezilýär. Syýasy partiýalara daşary ýurtlardan pul kömegini almak gadagan edilýär. Saýlawlarda parlamente geçen partiýalara döwlet tarapyndan 25 %, iň köp ses alan partiýa bolsa 75 % pul kömegi berilýär. Ýemende syýasy partiýalar hakyndaky kanunyň işläp başlamagy ýurtda 46 sany partiýanyň döremegine getirdi. Olaryň 21 sanysy parlament saýlawlaryna gatnaşdylar.
Gyrgyzystan Respublikasynyň «Syýasy partiýalar» hakyndaky kanunynda partiýalary açmak we ony resmileşdirmek üçin täze partiýanyň azyndan 10 agzasy bolmaly. Syýasy partiýalar diňe saýlawlar geçýän döwri maliýeleşdirilýär.
Gazagystanyň «Syýasy partiýalar» baradaky kanuny 2002-nji ýylyň 15-nji iýulynda kabul edilýär. Bu kanunyň goňşy Gyrgyzystandakydan tapawudy köp. Gazagystanda syýasy partiýalary açmak üçin onuň 1000 agzasy bolmaly. Partiýalary resmileşdirmek üçin bolsa öňki hereket eden kanunda 50 müň bolan bolsa, täze girizilen düzedişde onuň sany 40 müňe çenli azaldyldy. Bu sanam Gazagystanyň ilaty üçin gaty köp. Kanunda syýasy partiýalaryň alyp barjak işleri bilen çapraz gelýän ýene käbir maddalar bar. Mysal üçin, 1-nji maddanyň ikinji setirinde «Syýasy partiýalar halkyň adyndan çykyş edip bilmez» diýlip görkezilipdir. Emma syýasy partiýalaryň özeni halkyň aktiw topary bolup, onuň adyndan çykyş etmekdir. Bu ýagdaý hemme islendik döwletde hereket edýän syýasy partiýalaryň esasy funksiýasy bolup durýar. Kanunyň 4-nji maddasynda hem ýetmezçilikler bar. Onuň ikinji setirinde şeýle diýilýär: «Döwlet partiýalaryň işine, partiýalar döwletiň işine goşulyp bilmeýär». Dogry, döwlet partiýalaryň işine goşulyp bilmez, ýöne syýasy partiýalar döwletiň işine goşulyp bilmeli. Sebäbi syýasy partiýalaryň döremegi we olaryň alyp barmaly işleri döwletiň işine baha bermek, eger döwlet, häkimiýet ýalňyş hereket etse, muny häkimiýetiň özüne hem halk köpçüligine ýetirmek bolup durýar.
Beýik Britaniýada syýasy partiýalar resmileşdirilmeýär. Bu ýurtda syýasy partiýalary kadalaşdyrýan kanun hem hereket etmeýär. Ýurduň esasy kanunynda adam hukulary we olaryň erkinligi hakynda aýdylan düşünje syýasy partiýalary döretmäge-de hukuk berýär. Britaniýada syýasy partiýalar ýurtda geçýän saýlawlara gatnaşanlarynda, partiýanyň iki sany wezipeli agzasy saýlaw komissiýasyna gаtnaşjakdyklary barada arza berýär. Şol arzanyň ýany bilenem syýasy partiýa öz düzgünnamasyny we programmasyny hem tabşyrýar. Mundan başga resmileşdirme işine 150 funt goşmaça töleg töleýär. Partiýalara 200 funtdan ýokary sowgat ýa-da pul görnüşinde kömek berilse, onda olar ony hökman hasaba alyp, resmileşdirmelidirler. Eger-de pul kömeginiň kimden geleni belli bolmasa, onda ony almakdan saklanmalydyrlar. Syýasy partiýalar 500 funtdan gowrak pul kömegini alsa, onda ony her üç aýdan saýlaw komissiýasyna hasabat görnüşinde maglumat bermeli. Saýlawa gatnaşylýan döwri syýasy partiýalar 500 funtdan köp pul kömegini alsa, onda ony her hepde saýlaw komissiýasyna hasabat görnüşinde habar etmelidirler. Saýlaw komissiýasy ol hasabaty dört ýyllap saklamaga borçly. Umuman aýdanyňda, Beýik Britaniýada oppozision syýasy partiýalara döwlet tarapyndan pul kömegini bermek indi däbe öwrülip gidipdir.
Germaniýa döwletinde hem syýasy partiýalar ýörite resmileşdirilmeýär. Olar Beýik Britaniýadaky ýaly, diňe saýlawlar geçýän döwri saýlaw komissiýasy tarapyndan resmileşdirilýär. Onuň üçin syýasy partiýanyň üç sany agzasynyň goly goýlan ady bilen bilelikde, partiýanyň düzgünnamasy we programmasy saýlaw komissiýasyna tabşyrylýar. Saýlaw komissiýasy ýurtda demokratiýa sistemasyny ýatyrmak isleýän partiýalary gadagan edýär. Şol sebäpli Germaniýada saýlaw komissiýasy 1952-nji ýylda «Sosialistik» we 1956-njy ýylda «Kommunistik» partiýalary resmileşdirmekden saklandy.
Gürjüstanda syýasy partiýalar hakynda döwletiň Konstitusiýasynyň 26-njy maddasynda aýdylyp geçilýär. Şol maddanyň ikinji setirinde «Gruziýanyň raýatlarynyň syýasy bileleşikleri we partiýalary döretmäge hukuklary bardyr» diýilýär. Bu hem döwletiň her bir raýatyna syýasy partiýa döretmäge ýol açýar. Häzirki gün Gruziýa döwletinde 190 sany syýasy partiýa resmileşdirildi. Syýasy sahnada bolsa olaryň dokuz sanysy aktiw hereket edýär. Olar şu tertipde görkezilýär: · Gruziýanyň Konserwatiw partiýasy
· Senagat Gruziýany halas eder
· Gruziýanyň Leýboristler (işçiler) partiýasy
· Täze sagçylar
· Respublikan partiýa
· Bütewi milli hereket (lideri prezident M.Ssakaşwili)
· Bütewi Gruziýanyň – Demokratik hereketi
· «Azatlyk» syýasy hereketi
· «Gruziýanyň ýoly» partiýasy
Indoneziýa Respublikasynda syýasy partiýalary döretmek üçin azyndan 50 sany 21 ýaşa ýeten raýatlaryň gatnaşmagy gerek. Bu ýurtda kommunistik ideologiýany propaganda edýän partiýalary resmileşdirmek gadagan edilýär.
Kamboja döwletinde syýasy partiýalary döretmek üçin 80 sany raýatyň gol goýan arzalary ýurduň Içeri işler ministrligine tabşyrylýar. Partiýany resmileşdirmek üçin bolsa, 4000 sany agzasynyň bolmagy talap edilýär. Diňe şondan soň partiýalar ýurtda geçirilýän saýlawlara gatnaşyp bilýärler.
Owganystanda «Syýasy partiýalar» barada ýörite kanun hereket edýär. Şol kanun esasynda ýurtda syýasy partiýalary açmak üçin guramanyň azyndan 700 sany agzasy bolmaly. Diňe şondan soň ýurduň Hukuk ministrligi syýasy partiýalary görkezilen tertipde resmileşdirýär.
Russiýa Federasiýasynda 2001-nji ýylyň 11-nji iýulynda kabul edilip, soňra birnäçe gezek girizilen düzedişler bilen hereket edýän «Syýasy partiýalar» hakyndaky kanunda ýurtda syýasy partiýalary açmak üçin guramanyň azyndan 45000 müň agzasy bolmaly diýilýär. Beýle ýagdaý soňky 10 ýylyň içinde ýurtda hereket edýän partiýalaryň azalmagyna getirdi we täze syýasy partiýalaryň açylmagyna päsgel berdi. Bu hem Wladimir Putiniň awtoritar häkimlige bilen düşündirilýär.
Singapur döwletinde syýasy partiýalary döretmek üçin azyndan 21 ýaşa ýeten raýatlaryň 10 sanysynyň bolmagy talap edilýär. Bu ýurtda syýasy partiýalary adaty kärhanalaryň açylyşy ýaly, internetiň üsti bilen hem resmileşdirip bolýar.
Görşümiz ýaly, syýasy partiýalaryň döremegi her döwletde dürli ýollar we düzgünler bilen kadalaşdyrylýar. Demokratiýanyň prinsiplerinden ugur alsak, jemgyýetçilik durmuşynda syýasy partiýalaryň bolmagy hökmanydyr. Syýasy partiýalara ýol berilmeýän ýurda demokratik döwlet diýilmeýär. Şu günler dünýä ýüzünde syýasy partiýalaryň hereket ediş tertibini, dört topara bölüp bolar:


text:
“Dünýä Medeniýet derejesiniň 2014-nji ýyl boýunça indeksinde” berilýän maglumatlara görä, dünýäde iň köp kitap okaýan ýurt Hindistan bolup, bu ýurtda her bir adam bir hepdäniň dowamynda 10 sagat 42 minut kitap okaýar. Bu indeksde ikinji orunda Taýland ýerleşdirilip, bu ýurtda her bir adam bir hepdäniň dowamynda 9 sagat 42 minut kitap okaýar, sanawda üçünji ýerde ýerleşdirilen Hytaýda her bir adam bir hepdäniň dowamynda 8 sagat kitap okaýar.
Eýsem, türkmen ýaşlarynyň arasynda kitap okamaga gyzyklanma nähili? Şeýle-de, siziň iň soňky okan kitabyňyzyň ady näme?
Täze Tolkun gepleşigimiziň nobatdaky sanynda bu soraglara ýokary bilimini Türkiýede dowam etdirýän Humaý we Ukrainanyň ýokary okuw jaýlarynyň birinde okaýan Arslan jogap berdi. Gepleşigi aşakdaky düwmä basyp diňläp bilersiňiz.


text:
Türkmenistanyň daşary işler ministri Raşid Meredow Kabulda Owganystanyň hökümet ýolbaşçysy Abdylla Abdylla bilen duşuşyk geçirdi.
Duşuşykda energiýa we syýasy hyzmatdaşlyk meseleleri bilen bir hatarda, “Yslam döwleti” toparynyň salýan howpy barada hem gürrüň edilipdir.
Abdyllanyň metbugat wekili Jawid Faýsalyň aýtmagyna görä, owgan tarapy esasan terrorizme garşy göreş boýunça gurulmaly hyzmatdaşlygyň ähmiýetini nygtapdyr.
“Owgan tarapy “Yslam döwleti” toparynyň salýan howpy barada gürrüň edip, onuň diňe Owganystana däl, tutuş sebite, şol sanda Merkezi Aziýa wehim salýandygyny öňe sürdi. Owganystan bu toparyň Merkezi Aziýa, Ýewropa geçmeginiň öňüne böwet bolup dur. Şonuň üçin Kabul bu ýurtlaryň Owganystana kömek etmelidigini aýtdy” diýip, Faýzal maglumat berdi.
Duşuşykda neşe gaçakçylygyna garşy göreş barada hem gürrüň edilipdir. Raşid Meredow Kabula barmazdan öň Tähranda bolup, beýleki meseleler bilen bir hatarda, terrora garşy göreş barada hem pikir alşypdy.
Meredow Kabula barmazdan ozal Tähranda eýranly ýolbaşçylar bilen, beýleki meseleleriň hatarynda, terorrizme garşy göreş boýunça hem pikir alşypdy.


text:
Owganystanyň demirgazygyndaky Gunduz welaýatynyň merkezine şu gün, ýagny 28-nji sentýabrda söweşijiler hüjüm etdiler. Bu welaýatyň etraplarynyň 90%-den gowragynyň jeňçileriň kontrollygyndadygyny, ýerli resmiler boýun alýarlar.
Gunduz welaýatynyň merkezine edilen hüjümde söweşijileriň şäheriň ençeme sebitini, şol sanda merkezi döwlet keselhanasyny hem basyp alandygy habar berilýär.
Gunduz welaýatyndaky howpsuzlyk şertleri barada Azatlyk Radiosynyň Kabuldaky habarçysy Şaýymerdanguly Myrady ýörite maglumat taýýarlady.


text:
Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow Orsýetiň Ukraina ikinji ynsanperwer ulag kerwenini ibermegi planlaşdyrýandygyny aýtdy.
Lawrow 25-nji awgustda žurnalistleriň öňünde eden çykyşynda Moskwanyň bu plany barada Ukrainany habarly edendigini we Kiýew tarapyndan hyzmatdaşlyga garaşýandygyny aýtdy.
“Biz ähli zerur düzgünleri utgaşdyrmak üçin ukrain häkimiýetleri bilen ýakyn hyzmatdaşlyga umyt bildirdik” diýip Lawrow aýtdy.
Orsýetiň geçen hepdede ukrain hökümetinden we “Gyzyl haj” guramasyndan birugsat Ukrainanyň gündogaryna köp sanly ýük ulagyny ibermegi Kiýewiň we Günbatar döwletleriniň berk tankydyna duçar boldy.
Şeýle-de Lawrow dynç günlerinde Donetskde Ukrainanyň uruş ýesirleriniň köpçüligiň öňünde köçeden geçirilmegini kemsidiji hasap etmeýändigini aýtdy.
Adam hukuklaryny goraýjy halkara guramalary bu wakany berk tankyt etdiler we onuň Ženewa konwensiýasyny depeleýändigini aýtdylar.
Lawrowyň bu çykyşy Orsýetiň we Ukrainanyň prezidentleriniň Minskde boljak duşuşygynyň öňüsyrasynda edildi.


text:
BILIM WE MASLAHAT BERIŞ MERKEZINIŇ KITAPHANASY (EAC)
Aşgabatdaky Bilim we Maslahat beriş merkezinde halkara bilim almak standartlaşdyrylan test synaglary çygrynda ýöriteleşdirilen edebiýaty bolan kitaphana bar. Biziň kitaplar ýygyndymyzda Bilim we Maslahat beriş merkezine gelýän adamlaryň ählisi üçin elýeter bolan takmynan 300 görnüşli kitaplar bar. Şol kitaplarda gozgalýan meseleler talyplaryň ýokary okuw jaýyna resminamalary tabşyrmaklary, gelejeki kärini meýilleşdirmekleri bilen baglanşykly, ýöne çäklenmeýän meseleler gozgalýar şeýle hem, ol ýerde synaglara taýýarlyk görmek üçin niýetlenen materiallar ýerleşdirilendir.
Aýratyn hem, şu aşakdaky meseleler boýunça edebiýatlar bar:
-
Magistr derejesine resminamalary tabşyrmagyň strategiýasy (Peterson’sGraduateProgramOverview);
-
Belli-belli ugurlar boýunça ýagny, işewürlik, hukuk, sungat, sosiologiýa, bilim, ynsanperwerlik ylymlary, lukmançylyk we ş.m. magistr derejesini almak üçin, resminamalary kabul etmegiň ýörelgesi;
-
ABŞ-da doktor derejesi üçin bilim almak;
-
Doktorlyk derejesinden soňraky ylmy işler baradaky maglumat;
-
Uniwersitetlerde we kolejlerde bilim almak üçin maliýe kömegini şol sanda, sport talyp hakyny almak üçin maslahatlar;
-
Bakalawr derejesine resminamalary tabşyrmagyň strategiýasy;
-
Gelejeki käriňi meýilleşdirmegiň strategiýasy;
-
Gürrüňdeşlikde, Şahsy kagyzyňy (CV), rezumeňi we ugradyş hatyňy taýýarlamakda zerur bolan ukyplar;
-
Öz maksatlaryňy beýan etmegi başarmak;
-
Grant almak üçin delillendiriji düzmäni ýazmak üçin maslahatlar;
-
Testlere: TOEFL, SAT, Predmetleýin testlere: SAT, GRE, GMAT,GED,LSAT,ACT taýýarlanmak üçin ýörite kitaplar;
-
ABŞ-nyň taryhy, medeniýeti, sungaty, döwlet gurluşy, Kongres, saýlaw kollegiýasy, hukuk ulgamy;
-
Amerikan klassiki edebiýaty, beýannamalar, ylmy-meşhur edebiýat, bestsellerler, fantastika, ylmy fantastika, mistika we beýleki žanrlardaky kitaplar;
-
Özbaşdak öwrenmek üçin niýetlenen klassiki edebiýatyň uýgunlaşdyrylan tapgyrlary (Oxford Bookworms 1-6 derejeleri we Dominos 1-5 derejeleri);
Mundan başgada kitaphanada amerikan uniwersitetleriň we kolejleriň mahabatlandyryş materiallary şol sanda, resminamalary kabul ediş tertibini doly görkezýän kompakt diskler hem bar.
Tel./Fax: (993) (12) 36-90-16/21/22 (goş. 116)
E-poçta: eac@americancouncilstm.org