text:
Şu gün Eýranyň kanun goraýjy edarasy içalyçylykda aýyplanan eýran-amerikan raýatyna ölüm jezasynyň berlendigini mälim etdi.
Eýranyň kanun goraýjy edarasynyň sözçüsi Golamhusseýin Mohseni-Ejeiýe salgylanyp, IRNA habar agentligi Amir Mirza Hikmatynyň "duşmançylykly amerikan hökümeti bilen hyzmatdaşlyk edenlikde" we "Merkezi aňtaw gullugyna içalyçylykda" aýyplanyp, ölüm jezasyna höküm edilendigini ýazdy.
Birleşen Ştatlarda doglan Hikmaty eýranly immigrantyň ogly. Onuň amerikan deňiz gullugynda terjimeçi bolup işländigi aýdylýar.
Eýran 28 ýaşly Hikmatyny dekabr aýynda tussag edendigini mälim edipdi.
Eýranyň häkimiýetleri Hikmatynyň Owganystanada we Yrakda tälim alandygyny, soňra bolsa Eýrana ugradylandygyny aýdýarlar.
ABŞ Hekmatynyň boşadylmagyny talap edýär.


c: text/html

text:
Roald Dal
Roald Dal
(1916-1990)
Welsiň iň meşhur ýazyjysy Roald Dal 1916-njy ýylda, ýurduň paýtagty Kardiff şäherinde dünýä inipdir. Onuň ene-atasynyň asly norweg bolupdyr. Çaga üç ýaşyndaka ilki uýasy, soňra kakasy aradan çykypdyr. Mundan soň ejesi Roaldy alyp, Angliýa göçüpdir.
Roald ýöriteleşdirilen ýapyk okuw-terbiýe jaýynda bilim alypdyr, emma ony tamamlanyndan soň okuwyny dowam etdirjek hem bolmandyr, 1933-nji ýylda «Şell» kompaniýasyna işe giripdir. Ýigrimi ýaşyndaka ol Tanzaniýa gidýär. Ikinji jahan urşy başlanynda Roald Keniýanyň paýtagty Naýrobide harby gulluga ýazylyp, birnäçe uly söweşlere gatnaşýar.
Uruş döwri Roald Dal «Gremlinler» atly ilkinji powestini çap etdirýär. Bu eser oňa şol bada şöhrat getiripdir. Şonuň üçin uruşdan soň ýazyjy ömrüni edebiýata bagyş etmek kararyna gelýär, uly hem kiçi ýaşly okyjylar üçin hekaýadyr powestler, pýesalar döredýär. Bahym tankytçylar oňa «paradoksal hekaýanyň ussady» diýen derejäni berýärler.
Roald Dal «Jeýms we äpet şetdaly» kitabyny öz çagalary üçin ýazypdyr, ilki ony çap etdirjek bolmandyr, emma maşgalasy bu eseri okyjylara ýetirmeli diýip, ýazyjyny kynlyk bilen ynandyrypdyrlar. Eser 1961-nji ýylda kitap bolup çykanyndan soň ýazyjynyň ady dünýä belli bolýar. Ýazyjynyň ylhamy joşýar, ol yzly-yzyna nusgawy eserlerini döredip başlaýar. «Çarli we şokolad kärhanasy» , «Täsin jenap Foks», «Ägirt krokodil», «Matilda», «Päk ýürekli äpet adam», «Twit maşgalasy», «Denni – dünýä çempiony», «Jorj Marwelusyň saglygynyň bejerilşi» ýaly romandyr powestler okyjylary özüne bendi edýär. Olar boýunça filmler düşürilýär. «Oglanjyk» we «Ýalňyz gitmeklik» ýaly powestlerinde Roald Dal özüniň çagalygy, Afrikada ýaşan we urşa gatnaşan ýyllary hakda gürrüň berýär.
Roald Dal XX asyryň iň meşhur we özboluşly zehinli ýazyjylarynyň biri hasaplanylýar. Onuň kitaplary häzir hem okyjylaryň elinden düşmeýär.
Ýazyjy 1990-njy ýylda, Angliýanyň Oksford şäherinde aradan çykypdyr.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Sagdynlyk. Ruhubelentlik. Dostluk.
Täze ýeňişler üçin – täze fakultet
Şu gün Milli sport we syýahatçylyk institutynyň mejlisler zalynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyryklaryny ýerine ýeetirmek maksady bilen geçirilýän wagyz-nesihat çäreleriniň meýilnamasy ara alnyp maslahatlaşyldy. Hususan-da, döwlet Baştutanymyzyň bu ýokary okuw mekdebinde täze fakulteti açmak hem-da onuň üçin täze binany gurmak barada gol çeken Kararyndan gelip çykýan meselelere garaldy.
Ara alyp maslahatlaşmalara Ministrler Kabinetiniň, Mejlisiň, Sport baradaky döwlet komitetiniň, Demokratik partiýanyň, Magtymguly adyndaky ýaşlar guramasynyň merkezi geňeşiniň, beýleki jemgyýetçilik guramalarynyň wekilleri, ýokary okuw mekdepleriň mugallymlary, tälimçiler we esasy hünärmenler gatnaşdylar. Maslahatyň barşynda hormatly Prezidentimiziň oňa gatnaşyjylara Gutlag haty okaldy, ol ýygnananlar tarapyndan joşgunly el çarpyşmalar bilen kabil edildi.
Dabaraly ýygnakda çykyş edenler, milli sport hereketini has ýokary derejä çykarmaga mümkinçilik berjek meýillişdirilen özgertmeleriň möhüm ähmiýetini bellediler. Täze fakultetiň binasynyň dünýä ülňülerine laýyk derejede gurulmalydygy hem-de iň häzirkizaman tehnikasy bilen enjamlaşdyrylmalydygy nygtaldy. Sport bilen yzygiderli meşgullanmak üçin ähli şertler diredilmelidir, türkmen türgenleriniň iri halkara ýaryşlarynda üstünlikleri muňa bagly bolup durýar.
Şeýle hem geljek ýyl “Sagdynlygyň we ruhubelentligiň ýyly” diýen şygar astynda geçer. Täze ýyl Türkmenistan üçin baş sport çäresi bolan Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň bäsleşiklerine beslener, mälim bolşy ýaly, bu Oýunlar yklymyň çäklerinden hem çykar – oňa diňe bir Aziýa ýurtlarynyň toparlary däl-de Okeaniýa ýurtlarynyň türgenleri hem gatnaşar. Munuň özi şu derejeli ýaryşlar üçin görlüp eşidilmedik ýagdaýdyr. Aziýa oýunlarynyň maksatnamasyna girizilen sport görnüşleriniň 20-den gowrak bolmagy hem onuň aýratynlygydyr.
Döwlet Baştutanymyzyň başlangyjy bilen bu sport çäresi üçin ýörite Aşgabatda Merkezi Aziýa sebitinde deňi-taýy bolmadyk Olimpiýa şäherjigi bina edilýär. Onuň desgalarynda eýýäm dürli ýaryşlar, şol sanda sportuň birnäçe görnüşleri boýunça Aziýa çempionatlary geçirildi. Munuň özi biziň paýtagtymyzyň ýygy-ýygydan iri sport çäreleriniň geçilýän merkezine öwrülýändiginiň subutnamasydyr. Meslahata gatnaşyjylaryň pikirine görä, şeýle meýiller barha artýar.
Dabaraly ýygnagyň ahyrynda oňa gatnaşyjylar hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowa Ýüzlenme kabul etdiler.


text:
Aşgabatda BMG-niň klimat boýunça regional merkezini açmaklyk planlaşdyrylýar diýip, türkmen metbugaty ýazýar.
Maglumata görä, bu mesele Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň BMG-niň Gündogar Ýewropa we GDA boýunça Ösüş programmasynyň direktory Ýens Wandel bilen sişenbe güni geçiren duşuşygynda maslahat edilipdir.
Bu duşuşykda klimatyň üýtgemegi boýunça Türkmenistanyň milli strategiýasyny işläp düzmek, şeýle hem Rio-de-Žaneýroda klimatyň üýtgemegi bilen bagly meseleler boýunça geçiriljek “Rio+20” atly bütindünýä sammitine Türkmenistanyň hem gatnaşmagy barada maslahat edilipdir.


text:
Şu gün Gresiýanyň premier-ministri maliýe krizisi zerarly öz milletiniň geljegine howp abanýandygyny mälim etdi.
Bu barada parlamentde deputatlaryň öňünde eden çykyşynda Georgios Papandreu Ýewropa Bileleşigi hem-de Halkara Walýuta fondu tarapyndan wada berlen 45 milliard ýewronyň 19-njy maýa çenli berilmeginiň zerurdygyny ýene bir gezek nygtady.
Şu agzalýan ýardam berlen halatynda Gresiýa defolta, ýagny, döwlet hökmünde bankrotlyga uçramakdan halas bolar diýip Gresiýanyň premýer-ministri belledi.
Ýewropa Komissiýasynyň ýolbaşçysy Žose Manuel Barroza ýakyn günlerde Gresiýa kömek meselesi baradaky gepleşikleriň jemlenjekdigine ynam bildirdi.


text:
Liwiýanyň hökümeti ýurt içindäki ähli harby çäreleriň derhal bes edilýändigini yglan etdi diýlip, habar berilýär.
Liwiýanyň daşary işler ministri Moussa Koussanyň aýtmagyna görä, Muammar Kaddafiniň režimi ýurtdaky ot açmalary we ähli harby operasiýalary bes edipdir.
Mundan öň, Günbatar ýurtlary we NATO agzalary gyssagly duşuşyklary geçirdiler. Duşuşyklarda Birleşen Milletler Guramasynyň Liwiýa garşy howa giňişligi arkaly uçuş gadanlygyny girizýän rezolýusiýasyny amala aşyrmak meselelerine seredildi.
BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşi Liwiýanyň howa giňişliginde uçuş gadaganlygyny girizmek boýunça rezolýusiýany kabul edipdi. Bu çäre graždan ilaty Kaddafiniň hüjümlerinden goramak üçin “ähli zerur çäreleriň” görülmegine ygtyýar berýär.
Britaniýanyň premýer-ministri Deýwid Kameron ýurduň parlamentinde çykyş edip, bu çärede Britaniýanyň hem “özüne düşýän işi” berjaý etjekdigini aýtdy.
Halkara harby çärelere fransuz harby uçarlarynyň hem gatnaşjakdygy habar berilýär.


text:
Maýkl Haltzel Waşingtondaky Jon Hopkins uniwersitetiniň akademigi. Ol şu hepde Ýewropada Howpsuzlyk we Hyzmatdaşlyk Guramasynyň (ÝHHG) Warşawada geçirýän «Ynsan ölçegleri» seminaryna gatnaşýan amerikan delegasiýasyna ýolbaşçylyk edýär.
Doktor Haltzel Azatlyk Radiosynyň habarçysy Ahto Lobýakasa interwýu berdi.
Azatlyk Radiosy: ÝHHG-niň indiki gezekli başlygy bolan Gazagystanda azat we adalatly saýlawlar geçirilmedi. Munuň üstesine bu ýurt prezidentiň ömürlik bolmagy üçin kanun taýýarlaýar, adam hukuklary yzygiderli bozulýar. Şeýle döwletiň götergilenmegi ÝHHG-ä nähili täsir eder?
Maýkl Haltzel: Bu bir synag. Men muny şu gün öz açyş beýanatymda hem ýaňzytdym. Muny at tutmazdan, beýleki çykyş edenler hem ýaňzytdylar. Gazagystanyň wekili öz açyş sözüni aýdanda, ol ýerde sessiz protest boldy. Sebäbi adam hukuklaryny goraýjy Ýewgeniý Žowtis türmä basyldy.
Bu jenaýat işi adam ölümine getiren ýol hadysasy bilen bagly, oňa nähili daraljagy barada alada edilýär. Onsoň adamlar munuň olar üçin hakyky synagdygyna düşünýärler we Gazagystan bu mümkinçiligiň derejesine göterilip biler diýip, umyt edýärler.
Azatlyk Radiosy: Gazak resmileri biraz öň Ýewropada Howpsuzlyk we Hyzmatdaşlyk Guramasyna «Aziýa gymmatlyklarynyň» hem siňdirilmegi gerek diýdiler. Siz bu şeýle bolmaly diýip, pikir edýärsiňizmi?
M.Haltzel: Ýok. Men dünýäniň ähli halklary adamzat gymmatlyklaryna, adam hukuklaryna şol bir bag bilen baglangy diýip pikir edýärin. Men demirgazyk amerikalylar, ýewropalylar we merkezi aziýalylar şindem adaty raýat söz azatlygyny, ýygnanyşmak azatlygyny, gynalmakdan azat bolmagy, ÝHHG tarapyndan öňe sürülýän ähli beýleki gymmatlyklary isleýär diýip, pikir edýärin.
Onsoňam ýatdan çykarmaň, ÝHHG-däki ähli ýurtlar, oňa girýän döwletleriň 56-sy hem bu düzgünlere gol çekdi. ÝHHG dünýäde 900 milliona golaý adamy öz içine alýan iň uly regional gurama bolup durýar. Bu kimdir biriniň boýnuna zor bilen dakylan zat däl. Hökümet gol çekdimi – bu onuň formal wadasy bolýar, bu boýna dakylan zadam däl, geografiýa bilen bagly zadam. Bärde Wenanyň gündogary, Wenanyň günbatary diýen ýaly zat ýok.
Azatlyk Radiosy: Bu gymmatlyklara hemmeleriň eýermegine we olaryň durmuşa geçirilmegine kim basyş etmeli?
M.Haltzel: Bu meýletin maşk. Bu ýerde dünýä hökümeti ýok, ÝHHG ýa-da BMG, ýa bolmasa, başga bir gurama bu gymmatlyklara eýerilmegine mejbur etmeli güýçler däl. Emma bu ýerde ynsan ölçegleriniň berjaý edilmegi baradaky ýygnak ýaly pikir alyşmalar hökümetlere täsir eder diýip, umyt edilýär. Ýöne bu ýerde dünýä hökümeti ýok. Beýle zat bärde düýpden ýok. Men geçen döwürde adamlaryň gylyk-häsiýeti, özüni alyp barşy üýtgedi, özgerdi diýip pikir edýärin, bu geljekde hem şeýle bolar. Diňe Gazagystan däl, bu meselelerde hiç bir hökümet kemçiliksiz däl.
Azatlyk Radiosy: Siziň pikiriňizçe, Ýewropa Bileleşigi we Birleşen Ştatlar ýaly güýçler Merkezi Aziýadaky ýaly kyn režimler bilen gatnaşsa gowumy ýa-da olar beýle režimlere garşy köpräk sanksiýa girizmelimi?
M.Haltzel: Men hemişe gatnaşmagyň tarapdary. Meniňçe, eger biz diňe öz gowy görýän dostlarymyz bilen gürleşsek, bu näme boldugy bolar. Biz gatnaşmaly, şeýdip, biz gatnaşygyň gerimini giňeldip bileris we islendik derejedäki işe hötde geleris. Emma biz öz ylalaşmaýan adamlarymyz bilen gürleşmesek, biziň oňuşmazlyklarymyz dowam eder. Şu sebäpden men doly gatnaşygyň tarapynda.


text:
Norwegiýanyň Helsinki Komiteti Merkezi Aziýa boýunça kiçi grantlar programmasyny dowam etdirýänligini yglan etdi. Guramanyň ýaýradan resmi maglumatynda programmanyň regionda adam hukuklarynyň, demokratiýanyň we raýat jemgyýeçiliginiň ösdürilmegi ugrunda hereket edýän guramalary goldamagy göz öňünde tutýanlygy aýdylýar.
Azatlyk Radiosy Merkezi Aziýa ýurtlaryna gönükdirilen bu programma bilen gyzyklanyp, Norwegiýanyň Helsinki Komitetiniň regional wekili Iwar Dale bilen söhbetdeş boldy.
Azatlyk Radiosy: Programmaňyz “Merkezi Aziýa üçin kiçi grantlar fondy” diýlip atlandyrylýar. Bu fond haçan we näme maksat bilen döredildi?
Iwar Dale: Norwegiýanyň Helsinki Komitetiniň “Kiçi grantlar fondy” eýýäm dört ýyl bäri işleýär. Grant puly hökümete degişli bolmadyk ýerli guramalara berilýär. Programma Gyrgyzystanda we Gazagystanda has aktiw işleýär, emma Özbegistanda we Türkmenistanda hem işleýär we adam hukuklary hem demokratiýa ugrunda hereket edýän ýerli inisiatiwalary goldaýar.
Azatlyk Radiosy: Türkmenistanda siziň fonduňyz bilen näçe gurama işleşýär?
Iwar Dale: Türkmenistanyň beýlekilerden tapawutly bir ýurtdugyny aýtsa bolar. Sebäbi bu ýerde işleýän adam hukuklaryny goraýjy guramalaryň sany az we olar ýapyk şertlerde işleşmeli bolýarlar. Sebäbi Türkmenistandaky ýagdaýda adam hukuklaryny goramak işine baş goşan adamlar howp astynda işleýärler. Muňa garamazdan, Türkmenistan boýunça gowy proýektleri amala aşyrdyk. Emma Türkmenistan regionda Norwegiýanyň Helsinki Komitetiniň wekilleriniň baryp bilmedik ýeke-täk ýurdy bolmagynda galýar. Biz türkmenistanly kärdeşlerimizden gyzykly ideýalaryň berilmegine garaşýarys we olar bilen ýakyndan tanyşmaga isleg bildirýäris.
Azatlyk Radiosy: Diýmek, “Kiçi grantlar fondy” Türkmenistanda eýýäm iş alyp barýar, emma siz ýurtda hereket edýän toparlar barada jikme-jik maglumat bermekden saklanýarsyňyz, şeýlemi?
Iwar Dale: Howa, biz türkmen guramalary bilen işleşýäris, emma Türkmenistandaky şertler nazara alnanda, her bir adam alyp barýan işiniň köpçülige mälim bolup-bolmazlygyny özi çözmeli diýip, hasap edýärin.
Azatlyk Radiosy: Norwegiýanyň Helsinki Komitetiniň bu programmasynyň demokratiýany we graždan jemgyýetçiligini goldamak üçin niýetlenýändigi aýdylýar. Bu ugurda iş alyp barýan guramalara fonduň berjek goldawy nämeden ybarat bolar?
Iwar Dale: Norwegiýanyň Helsinki Komiteti iki ugurdan iş alyp barýar. Biz adam hukuklarynyň ýagdaýyny öwrenip, hasabat taýýarlaýarys. Bu ugurdan iş alyp barýan guramlara ýylda 5-15 müň dollar aralygynda maliýe komegini hem berýäris. Biziň maliýe kömegimizden peýdalanýan guramlaryň birnäçesi özbaşdak iş alyp barýarlar. Emma biz regiondaky ýagdaýy öwrenmek bilen bagly işleriň ählisini ýerine ýetirip bilmeýänligimiz sebäpli, käbir guramalar bilen has ýakyn hyzmatdaşlykda bolýarys we proýketleri ýerine ýetirmek üçin olar bilen bilelikde işleýäris.
Azatlyk Radiosy: Türkmenistana degişli nähili proýektler amala aşyryldy?
Iwar Dale: Meselem, bir ýyl mundan ozal biz Daşoguzdaky aýallar türmesi barada hasabat çap etdik. Bu aslyýetinde Türkmenistanda işleýän ýerli guramlaryň alyp baran işi bolupdy, emma biz ony guramamyzyň adyndan Osloda çap etdik we soň bu hasabaty Birleşen Ştatlarda we Ýewropada köpçülige hödürledik.
Azatlyk Radiosy: “Kiçi grantlar fondunyň” regiondaky işiniň dowam etdiriljekdigi aýdyldy. Bu programmaňyzyň çäginde siz bilen işleşmek ýa fonduňyzdan pul almak isleýän guramlar näme etmeli?
Iwar Dale: Guramalar başda biz bilen habarlaşyp, öz tekliplerini biz bilen öňünden maslahat edip bilýärler. Emma olar öz proýektleriniň we çykdajylarynyň mukdaryny bize ýazmaça görnüşde hem iberip bilýärler. Awgust aýynda biz gelen arzalara gararys we her bir ýurtdan birnäçe guramany saýlap, olara grant bereris.
Azatlyk Radiosy: Guramalardan nähili talaplar edilýär?
Iwar Dale: Olar hökümede degişli bolmadyk guramalar bolmaly. Bizde hökümet edaralary bilen işleşmek boýunça proýektler hem bar, emma “Kiçi grantlar programmasy” diňe jemgyýetçilik guramalaryna degişli. Olar adam hukuklaryny, söz azatlygyny, çagalaryň, aýallaryň, tussaglaryň hukuklaryny goraýan, gynamalara garşy çykyş edýän we ýene köp ugurlardan iş alyp barýan guramalar bolmaly. Esasy talap – teklipler döredijilikli bolmaly we gurama wada berýän işlerini berjaý etmäge, ýagny ýerine ýetirmäge ukyply, başarnykly bolmaly.


text:
Türkmеnistanyň paýtagty Aşgabatda giň ýaýbaňlanan gurluşyklar zеrarly jaýlary ýykylan adamlara şähеriň "Parahat" massiwindеn täzе gurulýan jaýlaryndan öý bеrilýär. Şol bir wagtda, jaýlary ýykylyp, ozalky jaýyndan has dar jaýlara ýerleşdirilýän maşgalalaryň hem bardygy hakynda habarlar gowuşýar.
Şeýle raýatlaryň biri, özüni Jahan diýip tanadan 50 ýaşly öý hojalykçy zenan Azatlyk Radiosynyň Aşgabatdaky habarçysyna interwýu berdi. Ol Aşgabat şäheriniň Çandybil etrabyndan şäheriň “Parahat” ýaşaýyş massiwine mejbury göçürilendigini aýdýar.
Jahan bilen söhbetdeşligi diňlemek üçin aşaky düwmä basyň.


text:
Warşawada “Gündogar hyzmatdaşlygynyň” iki günlük sammiti açyldy. Onuň gün tertibinde öňki SSSR-iň alty döwleti - Ermenistan, Azerbaýjan, Belarus, Gürjüstan, Moldowa we Ukraina bilen ÝB-niň ýakynlaşmak meselesi durar.
Şu ýylyň ahyrynda Polşanyň Ýewropa Bileleşigine başlyklyk möhleti tamamlanýança, Ukraina erkin söwda barasynda gepleşikleri tamamlamak we ÝB bilen hyzmatdaşlyk barada şertnama baglaşmak başardar diýip, Warşawa umyt edýär.
Ýöne soňky döwür öňki premýer-ministr Ýuliýa Timoşenkonyň sud derňewleri bilen bagly Ukrainada kanunlaryň agalygy hem onuň demokratiýa tarapdarlygy şübhe astynda.
Belarusyň prezidenti Aleksandr Lukaşenko sammite çagyrylmady, oňa Ýewropa Bileleşiginiň territoriýasyna girmek gadagan edilipdi.


text:
Şenbe güni Türkmenistanda 1948-njy ýylyň ýer yranmasynyň ýyl dönümine gabatlanylyp, hatyra güni bellenilip geçilýär.
Dogry 64 ýyl mundan ozal, 1948-nji ýylyň 5-nji oktýabryndan 6-njy oktýabryna geçilen gije Aşgabat şäheriniň territoriýasynda güýji 9 bal bilen 10 balyň aralygynda ýüz beren ýer yranmada adatdan daşary uly gerimde ýykan-ýumrançylyklar ýüze çykypdy.
Şonda Aşgabat şäherinde we onuň töwereklerinde bu tebigy betbagtçylykdan ölenleriň sany, dürli çeşmelere laýyklykda, 40 müň bilen 110 müňüň aralygynda diýlip hasaplanylýar.
Munuň özi tutuş dünýäniň taryhynda iň güýçli ýer yrmanmalaryň biri bolupdy. Statistiki maglumatlarda bu ýer yranmada şol wagtky Aşgabadyň jaýlarynyň 98 prosente golaýynyň weýran bolandygy aýdylýar.
Garaşsyzlyk ýyllarynda her ýylyň 6-njy oktýabryny ýörite hatyra güni hökmünde belläp geçmeklik ýola goýuldy.


text:
Ysraýylyň premýer-ministri Benýamin Netanýahu Pelestinanyň häkimiýeti Halkara Jenaýat suduna goşulmak tagallasy bilen özüni Ysraýylyň «göni garşysynda goýýar» diýdi.
Netanýahu 4-nji ýanwarda özüniň «ysraýyl esgerleriniň we komandirleriniň Haagadaky Halkara suduna çekilmegine ýol bermejegini» aýtdy.
Palestin resmileri 2-nji ýanwarda Halkara Jenaýat suduna goşulmak üçin arza berdiler.
Bu ädime Ysraýyl we ABŞ berk garşy boldy.
Ysraýyl bu ädime jogap hökmünde 3-nji ýanwarda Palestinanyň hökümetine salgyt girdejileriniň geçirilmegini togtatdy.


text:
Aşgabat, 27-nji ýanwar. “Türkmenportal”.
Şu gün Maryda Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistanyň Mary şäheriniň 2015-nji ýylda türki dünýäsiniň medeni paýtagty diýlip yglan edilmegi mynasybetli dabaralar başlanýar. Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow dabara gatnaşyjylara Gutlag iberdi.
Döwlet Baştutany öz Gutlagynda: “Beýik Ýüpek ýolunyň ugrunda ýerleşen gadymy Merw dürli müňýyllyklarda özboluşly medeniýetleriň merkezine öwrülipdir. Bu toprakda uly kerwensaraýlar, bazarlar, mähelleli çaýhanalar, metjitler, medreseler bolup, olar öz döwründe jemgyýetçilik pikiriniň emele gelmegine uly täsirini ýetiripdirler. Orta asyrlarda Maryda ajaýyp ylmy ojaklar hasaplanylan we umumadamzat ylmyna uly goşant goşan örän iri kitaphanalar bolupdyr.
Bu kitaphanalaryň hyzmatyndan jemgyýetiň dürli gatlaklarynyň wekilleriniň erkin peýdalanyp bilmegi türkmen topragynda kitaba, ylma, medeniýete örän uly sarpa goýýan, onuň gadyr-gymmatyny bilýän adamlaryň ýaşandygyna şaýatlyk edýär. Hut şonuň üçin hem, bu şäher 2012-nji ýylda Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň medeni paýtagty diýlip yglan edilen bolsa, onuň 2015-nji ýylda Türki halklaryň medeniýeti we sungaty boýunça halkara guramasy (TÜRKSOÝ) tarapyndan türki dünýäniň medeni paýtagty diýlip yglan edilmeginiň hem özboluşly manysy bardyr.
Çünki bu ýerde, gadymy döwürlerdäki ýaly, häzirki döwürde hem halklaryň medeniýetlerini özara baýlaşdyrýan möhüm merkez emele geldi. Munuň şeýledigini 2015-nji ýylyň dowamynda Mary şäheriniň türki dünýäniň medeni paýtagty diýlip yglan edilmegi mynasybetli geçiriljek ýigrimä golaý çäräniň mazmuny hem doly subut edýär” diýip belledi.


text:
ABŞ-nyň Döwlet sekretary Hillary Klintonyň aýtmagyna görä, Obamanyň administrasiýasy ýadro ambisiýalaryndan el çekdirmek üçin Eýrana basyş görkezmegiň oňat ýoly Tähranyň garşysyna sanksiýa girizmek diýen netijä gelipdir.
Bu baradaky karar dogrusynda şu hepde BMG-niň karargähinde Orsýetiň, Hytaýyň, Britaniýanyň, Germaniýanyň we Fransiýanyň diplomatlary bilen duşuşykda maslahat ediljek, şonda Eýrana garşy halkara sanksiýanyň güýçlendirilmegi barada pikir alşyljak.
Waşington we onuň günbatardaky ýaranlary Eýranyň urany baýlaşdyrmak bilen ýadro ýaragyny edinmäge dyrjaşýanlygyndan howatyr edýär, Tähran bolsa urany pes derejede baýlaşdyryp, ony ýadro energiýasy üçin peýdalanjagyny aýdýar.
Ýadro babatyndaky işlerini gizleýänligi üçin BMG häzire çenli Eýrana üç tapgyr sanksiýa girizdi. BMG-niň Howpsuzlyk geňeşiniň urany baýlaşdyrmagy togtatmaly diýen çagyrşyna Tähranyň gulak gabartmanlygy üçin Birleşen Ştatlar, Fransiýa we Britaniýa sanksiýalaryň dördünji tapgyryny girizmeli diýip, aýak direýärler.
Moskwa bilen Hytaý meýilli däl
Ýöne Moskwa bilen Hytaý goşmaça sanksiýa girizmek meselesine onçakly meýilli däl hem-de Howpsuzlyk geňeşinde bar bolan weto hukugyndan peýdalanmak isleýärler. Waşington bolsa Eýran meselesinde olar bilen ýaranlyga ymtylýar. Şu aý Howpsuzlyk geňeşine ýolbaşçylyk etjek Hytaý Eýrana täze sanksiýa girizilmegine garşy durjakdygyny aýdýar.
ABŞ-nyň Döwlet sekretary Klinton bolsa 5+1 döwletleriň nobatdaky maslahatynda Eýrana giriziljek sanksiýalaryň näderejede boljagynyň öwreniljegini öňe sürdi.
Duşenbe güni Ýuwaş okeany döwletlere dokuz günlük sapara çykan Klinton Tähranda syýasy hem söwda babatynda karar kabul edýän kiçi topara däl-de, sanksiýalaryň has täsirli bolmagy üçin hakyky karar kabul edýänleriň nyşana alynmagynyň akylly hereket boljagyny aýtdy.
Moskwa we Madrida sapar ediler
Şol bir wagtyň özünde-de syýasay meseleler boýunça Döwlet sekretarynyň kömekçisi William Bruns şu hepde Moskwa we Madrida sapar edip, Eýran meselesini Kreml we Ýewropa Bileleşiginiň resmileri bilen geňeşjekdigini mälim etdi.
ABŞ-nyň Döwlet departamentiniň wekili Krowley Brunsiň çarşenbe güni Moskwa, penşenbe güni bolsa Madride barjagyny aýtdy: «Eger biz Ýewropa Bileleşigi bilen bile hereket etsek, onda gepleşikler babatynda tory giňden atdygymyz bolar, bu gaty möhüm mesele, wagt bolsa gyssagly, birnäçe döwletler bilen bu hakda gepleşik alyp bararys we men gepleşikleriň bir ölçeginiň boljakdygyna garaşýaryn».
Eýranda haýsy topara garşy sanksiýanyň täsirli boljagyny Klinton anyk beýan etmese-de, harbylardan özbaşdak hereket edýän rewolýusiýany goraýan elitany göz öňünde tutan bolmaly, sebäbi pasdarlar elitasy soňky döwürde ýurduň ykdysadyýetine agalygyny artdyryp başlady. Sanksiýada esasan Eýran resmileriniň saparyna gadagançylyk girizmek we olaryň maliýe hasaplaryny doňdurmak maksat edilýär.
5+1 toparynyň maslahatynda “Rewolýusion gwardiýanyň” eýeçiligindäki kompaniýalaryň we guramalaryň garşysyna sanksiýa girizmek hakynda-da pikir alşylmagy mümkin.


text:
Özbegistanda Hökümete degişli bolmadyk telekomunikasiýa ulgamynyň bäş telekanaly efirden aýryldy.
Geçen aý Terra Group holdingine degişli üç FM stansiýasy we başga-da dört telekanal ýapylypdy.
Özbegistanyň prezidenti Yslam Karimowyň gyzy Gülnara Karimowa özüniň Twitter hasabynda ýazgy galdyryp, onda özüniň Terra Group holdinginde parahorlyk bilen bagly derňewiň geçirilýändigini öňe sürüpdi.
Adynyň efirde tutulmagyny islemedik Hökümete degişli bolmadyk telekomunikasiýa ulgamynyň bir işgäri Azatlyk Radiosynyň Özbek gullugy bilen söhbetdeş bolanda, kärhananyň lisenziýasynyň togtadylandygyny aýtdy.


text:
22-nji awgustda türkmen paýtagtynda Aziýanyň Olimpiýa geňeşiniň çözgüdi esasynda 2017-nji ýylda Aşgabatda geçiriljek Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň Guramaçylyk komitetiniň nobatdaky mejlisi geçirildi. Mejlise hökümetiň agzalary, Aziada — 2017-ni guramaga we geçirmäge jogapkär ministrlikleriň hem-de pudak edaralarynyň ýolbaşçylary gatnaşdylar.
Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň Guramaçylyk komitetiniň mejlisiniň çäklerinde birnäçe ministrlikleriň we pudak edaralarynyň ýolbaşçylarynyň ýerine ýetirilen işler baradaky hasabatlary diňlenildi. Çykyş edenler diňe bir ýokary derejeli türgenleri taýýarlamak boýunça däl, eýsem, daşary ýurtly sport wekiliýetlerini kabul etmek, ýerleşdirmek, naharlamak, medeni maksatnama we ençeme beýleki wajyp meseleleri çözmek boýunça alnyp barylýan işleri çaltlandyrmak babatda görülýän çärelere üns berdiler.
Guramaçylyk komitetiniň şu mejlisinde Olimpiýa we Aziýa oýunlary ýaly halkara ýaryşlary guramakda uly tejribesi bolan meşhur daşary ýurt kompaniýalaryny ýurdumyzda işlemäge çekmegiň wajypdygy aýratyn nygtaldy.
Şeýle hem duşuşykda Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryna taýýarlyk görmegiň meseleleriniň giň toplumy, şol sanda olary maddy-enjamlaýyn, lukmançylyk, hyzmat ediş taýdan hem-de beýlekiler bilen üpjün etmek, ýaryşlaryň türgenleriniň we myhmanlarynyň howpsuzlyk çäreleri, Olimpiýa şäherjigini dolandyrmak boýunça meseleler hem ara alnyp maslahatlaşyldy. Gün tertibiniň ýene-de bir meselesi Aziada — 2017-niň ýaryşlaryny alyp görkezmek hem-de bu ugurda hünärmenleri taýýarlamak hukugyna eýe boljak kompaniýany saýlamaga yglan edilen halkara bäsleşigiň netijelerini jemlemek meselesi boldy.
Mejlise gatnaşyjylar Olimpiýa şäherjiginiň birinji we ikinji nobatdakysynyň gurluşygynyň çäklerinde doly tamamlanan desgalaryň dolandyrylmagy hem-de ulanylmagy, olaryň binýadynda sport ýaryşlaryny, synag çärelerini geçirmek, daşary ýurt dillerini erkin ele almagy, göwnaçyk, guramaçy, jogapkärçilikli bolmak we beýlekiler esasy bildirilýän talap bolan meýletinçileriň okuwlaryny yzygiderli guramak bilen baglanyşykly meselelere garadylar.
Mundan başga-da, Türkmenistanda sportda ýokary gazanylanlary ösdürmegiň ulgamlaýyn-maksatly höweslendirmegiň hem-de, hususan-da, türkmen türgenlerini öňde boljak toplumlaýyn ýaryşlara taýýarlamak meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy. Şu babatda, şertnama esasynda tejribeli daşary ýurtly tälimçileri çekmegiň, V Aziýa oýunlarynyň maksatnamasyna girýän ýygyndy toparlary türgenleşik zallary bilen üpjün etmegiň, olaryň her birine jogapkär adamlary we guramalary berkitmegiň hem-de ençeme beýlekileriň maksadalaýykdygy bellenildi.
Aziada — 2017-niň maksatnamasynda görkezilen sportuň her bir görnüşi boýunça takyk türgenleşik we ýaryş tertipleriniň wajypdygy aýratyn nygtaldy. Munuň özi aýratyn ukyba eýe bolan geljegi has uly türgenleri ýüze çykarmagy we olary mundan beýläk-de taýýarlamagy üpjün etmelidir.
Oýunlaryň açylyş we ýapylyş dabaralaryny guramaga, dürli kompaniýalardan şunuň bilen baglanyşykly gelip gowuşýan tekliplere aýratyn üns berildi. Bu şowhunly baýramçylyk dabaralarynda türkmen halkynyň milli däp-dessurlarynyň we baý medeniýetiniň sazlaşykly utgaşmalydygy nygtaldy. Şunuň bilen bir hatarda, Aziada — 2017-niň resmi nyşany we şygary, şeýle hem maglumat taýdan üpjün etmek, şol sanda ýörite web-saýtyň işlemegi arkaly maglumatlar bilen üpjün etmek barada-da nygtaldy.
Geljekki oýunlary ýokary derejede ýaýmagyň guramaçylykly alnyp barylmagynyň, Aziýa we Okeaniýa döwletlerinde, esasy halkara neşirlerde, Internet serişdelerinde hem-de sport mowzukly teleýaýlymlarda mahabatlandyrylmagynyň ähmiýeti bellenildi.
Guramaçylyk komitetiniň mejlisinde, Aşgabatda Aziýanyň Olimpiýa geňeşiniň Baş Assambleýasynyň 34-nji mejlisini geçirmek bilen baglanyşykly meseleler-de ara alnyp maslahatlaşyldy. Onuň barşynda Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryna taýýarlyk görmegiň deslapky tapgyrynyň ilkinji netijeleri jemlener.
Garaşylyşy ýaly, çäklerinde guramanyň Utgaşdyryjy, Maliýe we Ýerine ýetiriji komitetleriniň mejlisi geçiriljek Aziýanyň Olimpiýa Geňeşiniň Baş Assambleýasynyň forumy türkmen paýtagtynda 600 töweregi daşary ýurtly myhmanlary jemlär.
Aziada taýýarlyk görmegiň ilkinji nobatdaky wezipelerini dessine çözmek üçin Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň Guramaçylyk komitetiniň mejlislerini her 3 aýdan geçirmek teklip edildi.
Aşgabatda bina edilýän Orta Aziýa sebitinde iň iri Olimpiýa şäherjigi Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň geçiriljek ýerine öwrüler. Onuň gurluşygyna bäş ýyl mundan ozal badalga berildi we özünde üç tapgyry jemleýär. Taslamany durmuşa geçirmäge ABŞ-nyň 5 milliard dollary töweregi serişde goýberildi.
Aşgabatda Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryna gatnaşýan ýurtlaryň sany boýunça örän uly wekilçilikli bolar. Aşgabatdaky Aziada — 2017-ä Aziýanyň 45 ýurdundan başga-da, Okeaniýa ýurtlarynyň 17-si gatnaşar.


text:
Ruhabat etrabynda gurulýan atçylyk toplumynda «Türkmenatlary» döwlet birleşiginiň baş direktory S.Gulmämmedow prezidenti atçylyk sporty toplumlarynyň taslamalary bilen tanyşdyryp, desgalarda gurluşygyň gidişi barada gürrüň berdi.Döwlet totalizatorlara ünsüni çekýär
Taslamalar bilen tanyşdyrylyşda Berdimuhamedowa ýurduň ähli künjeklerinde bina edilýän aýlawlaryň merkezleşdirilen totalizator ulgamy arkaly birikdiriljekdigi barada maglumat berildi. Munuň özi at çapyşyklarynda gyzyklanýan kişilere tölegli oýunlara gatnaşmaga mümkinçilik berer.
Totalizatorlaryň shemasy (Ulaltmak üçin üstüne basyň)
Totalizatorlar bilen gyzyklanýan kişiler diňe bir paýtagtdaky atlara däl, eýsem ýurduň beýleki welaýatlaryndaky at çapyşyklaryna öz töleglerini goýmaga mümkinçilik alyp bilerler.
Ýurduň döwlet aýlawynda totalizatorlary girizmek ideýasy Türkmenistan ýaňy garaşsyzlygyny alaýan badyna hem ýüze çykypdy. Emma ýurduň şol wagtky prezidenti Saparmyrat Nyýazow bu pikire düýbünden garşy çykypdy.
2005-nji ýylda paýtagtyň “Grand” otelinde türkleriň gözegçilik etmeginde ilkinji totalizator açylypdy. Az salym geçmänkä şeýle totalizator “Ak altyn” otelinde hem açyldy. Ýöne bu iki otelde häzir hem hereket edýän totalizatorlarda diňe futbol oýnuna töleg goýup bolýar. Şeýle-de bolsa, bu ýeriniň mähellesi elmydama köp adamly.
Aýlawlarda merkezleşdirilen totalizator ulgamyny döretmek ideýasynyň öňe sürülmegi döwletiň bu biznesde özüniň bähbidini araýandygynyň alamaty bolup ýaňlandy.
Paýtagtdaky at çapyşyklary geçirilýän ýeke-täk aýlawda eýýäm näçe ýyl bäri näresmi totalizator gurnalyp gelinýär. At çapyşyklaryna höwesek janköýerler öz söýgüli bedewleri üçin aýlawlarda ummasyz pul goýýarlar. Şeýle humarly oýunlara höwesek kişileriň pullaryna gözegçilik etmekligiň döwlete gelýän ýene-de bir girdeji çeşmesini döredip biljekdigi aýdylýar.Halkara standartlarynda bolar
Türkmenistanyň prezidentiniň geçen ýylyň aprelinde gol çeken kararlaryna laýyklykda bina edilýän ýurduň bäş welaýatyndaky aýlawlar halkara standartlaryna laýyk gurulýar. Olaryň ählisi indiki ýylda doly gurlup ulanylmaga berler.
Ahal welaýatynda gurulýan atçylyk toplumy
Welaýatlardaky gurulýan aýlawlaryň içinde iň gymmat proýekt Ahal welaýatynyň Ruhabat etrabynda gurulýan atçylyk toplumydyr. Ýurduň prezidentiniň hut özüniň gatnaşmagynda geçen ýylyň aprelinde düýbi tutulan bu atçylyk toplumynyň umumy bahasy 80 million ýewro barabardyr.
Ruhabat etrabynda 83 gektar territoriýada gurulýan toplumy «Etkin» türk firmasy bina edýär. Aýlawyň tomaşaçylar üçin münberleri 7 müň orunlykdyr. Aýlawyň tapawutly aýratynlygy adatça iki sany däl-de, eýsem üç sany aýlawynyň bolmagyndadyr.
Açyk we ýapyk kysymdaky päsgelçilikli meýdanlar, 900 orunlyk amfiteatr, şeýle hem weterinariýa gözegçiliginiň we laboratoriýanyň binasy, doping-gözegçiligi geçirmek üçin korpus aýratyn gurlup, enjamlaşdyrylýar.
Lebap, Balkan, Daşoguz we Mary welaýatlarynda gurulýan sport toplumlardaky.aýlawlaryň her biriniň münberleri 3 müň orunlykdyr. Her bir medeni sport toplumynda VIP-zolak, şeýle hem dabaralary geçirmek üçin ýörite meýdançalar we pawilýonlar göz öňünde tutulandyr.
Her bir aýlawyň athanalary atlaryň 200-si üçin niýetlenilendir. Bu ýerde ahalteke bedewlerini saklamak we olara ideg etmek üçin ähli şertler dörediler.
Ýerli habarçynyň maglumatlary esasynda taýýarlandy.


text:
Birleşen Ştatlaryň Merkezi Aziýa boýunça tanymal ekspertleriniň biri, Kolumbiýa uniwersitetiniň Barnard kollejiniň professory Aleksandr Kuleý “Uly oýunlar, ýerli düzgünler: Merkezi Aziýada güýç ugrundaky täze bäsleşik” atly kitabyny çap etdi.
Kuleý öz kitabynda 2001-nji ýylyň 11-nji sentýabrynda ABŞ-da amala aşyrylan terroristik hüjümden soň Merkezi Aziýa sebitinde uly güýçleriň, ýagny ABŞ-nyň, Orsýetiň we Hytaýyň başlan özara bäsleşigine ünsi çekýär. Kuleý Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeşlikde öz kitabynyň mazmuny, şeýle-de onda öňe sürülýän esasy pikirler barada gürrüň berdi.
Azatlyk Radiosy: Siz öz kitabyňyzda Merkezi Aziýa sebitinde ABŞ-nyň, Orsýetiň we Hytaýyň bäsleşýändigini belleýärsiňiz. Şeýle-de siz bu sebitdäki döwletleriň öz ýerli düzgünlerini hem kesgitleýändigini ýazýarsyňyz. Siz “ýerli düzgünler” diýmek bilen, nämäni göz öňünde tutýarsyňyz?
Aleksandr Kuleý: Kitapda esasy nygtalýan meseleleriň biri – bu Hytaýyň, Orsýetiň we ABŞ-nyň arasyndaky özara gatnaşyklaryň has ýaýbaňlanmagy bilen bagly. Bu gatnaşyklar dürli görnüşlerde amala aşyryldy: bir tarapdan bu özara bäsleşik bolan bolsa, beýleki bir tarapdan, bu özara hyzmatdaşlyk bilen alamatlanýar.
Emma oýnuň nähili özgerjekdigini ýerli düzgünler kesgitledi. Ýerli düzgünler diýenimde, men režimleriň daşarky bähbitleri we resurslary peýdalanyp, özleriniň güýç ugrundaky tagallalaryny tijäp bilşini göz öňünde tutýaryn. Kähalatlarda bu olaryň şahsy gatnaşyklarynyň hem berkemegine getirdi.
Azatlyk Radiosy: Siz kitabyňyzda özara bäsleşikde Hytaýyň has köp hasaba alnandygyny nygtaýarsyňyz. Näme üçin?
Aleksandr Kuleý: Meniň pikirimçe, daşarky güýçleriň haýsy biriniň üstünlik gazanandygyny kesgitlemek üçin, olaryň ulanan strategiýalaryny we başlan ýagdaýlaryny hasaba almak gerek. Mundan 10 ýyl çemesi ozal Hytaýyň bu döwletler bilen käbir serhet ylalaşmazlyklary bardy. Pekiniň söwda gatnaşyklary hem örän pesdi.
Hytaý uly planlary nazara alyp, oýna girdi. On ýylyň içinde ol “Şanhaý hyzmatdaşlyk guramasy” atly halkara guramasyny esaslandyrdy. Şeýle-de bu döwrüň içinde Pekin regiondaky iň uly söwda hyzmatdaşlarynyň birine öwrüldi. Ol Merkezi Aziýanyň tebigy resurslaryny gündogara tarap akdyrjak turbageçirijileri hem çekdi. Mundan başga-da Hytaý Merkezi Aziýa döwletleri bilen howpsuzlyk, şol sanda serhet ylalaşyklarynyň hem ençemesini baglaşdy. Garaz, häzir Hytaý öňünde goýan maksatlarynyň köpüsini amala aşyrdy diýsek-de bolar.
Azatlyk Radiosy: Oktýabr aýynda Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin Pakistana sapara barmaly. Bellenmegine görä, bu Orsýetiň lideriniň Yslamabada edýän ilkinji sapary bolmaly. Biz Orsýet regionda öz täsirini artdyrýar diýip bilerismi?
Aleksandr Kuleý: Hawa, elbetde. Meniň pikirimçe, Orsýet özüniň täsirini Gündogarda has-da artdyrmak ugrunda tagalla edýär. Üstesine-de, Pakistan ugrunda ABŞ bilen Hytaýyň arasynda özara bäsleşik bar. Emma iş ýüzünde şeýle bäsleşigiň bardygyny taraplaryň hiç biri-de boýun almaz. Meniň pikirimçe, Orsýet hem bu sebitde öz täsirini artdyrmaga synanyşar.
Ýöne Orsýet babatynda bu taýda bir kynçylyk hem bar. Ýagny, bu regionda Orsýete bir ýewropa güýji, postsowet döwrüniň oýunçysy hökmünde garalýar. Men Orsýetiň bu sebitdäki döwletlere hakyky manyda hyzmatdaşlyk hödürläp biljekdigine belli bir derejede şübheli garaýaryn.
Azatlyk Radiosy: Häzire çenli bu üç güýjüň arasynda çaknyşyk bolmady. Geljekde şeýle zat mümkin bolup bilermi?
Aleksandr Kuleý: Men şeýle zatlara şaýat bolarys diýip biljek däl. Biz bir zady berk ýatda saklamaly, bu üç güýjüň hersiniň sebitden araýan bähbitleri dürli-dürli. Şunlukda şol güýçleriň üçüsem bu sebitde üýtgeşik dawasyz hereket edip biler.
ABŞ özüniň Owganystandaky alyp barýan harby operasiýalary sebäpli, regiondaky döwletlere howpsuzlyk we ýük daşamak meseleleri nukdaýnazaryndan çemeleşýär. Hytaý özüniň günbataryndaky Sintzýan sebitiniň howpsuzlygyndan ugur alyp hereket edýär. Orsýet barada aýdylanda, ol, esasan, sebitde özüniň agalygyny görkezjek bolýar. Garaz, Moskwa bu regionda özüniň sylanmagyny gazanjak bolýar.
Umuman aýdylanda, ýagdaýlar ýitileşen halatynda-da, bu üç maksat özara sazlaşyp biler diýip pikir edýärin.


text:
Gazagystanyň dürli şäherleriniň ýaşaýjylary özleriniň jaý satyn almak üçin bankdan alnan karzynyň möçberine gaýtadan garalmagyny talap edýärler. Geçen hepdede Gazagystanyň Milli banky teňňäniň hümmetiniň 19% çenli gowşamagyna rugsat berýändigini yglan edipdi.
Protestçileriň onlarçasy çarşenbe güni Gazagystanyň Milli bankynyň Almatydaky edarasynyň öňünde jemlendiler, olar bankyň başlygyna talap hatyny gowşurmak isleýärler. Protestçiler jaý satyn almak üçin bankdan dollarda kredit alnanda bir amerikan dollarynyň 150-155 teňňä durandygyny, häzir bolsa milli puluň hümmetsizlenmeginden soň bir dollaryň 185-189 teňňä durýandygyny aýdýarlar.
Protestçiler öz aýlyklary teňňede bolansoň bankdan dollarda alnan karzlarynyň möçberiniň çürt-kesik göterilendigini habar berýärler. Milli bankyň metbugat-wekili kreditlere garmak boýunça komissiýanyň dörediljegini protesçilere aýtdy. Teňňäniň hümmetiniň peselmegi Almatyda köpçülikleýin protestleriň ençemesini döretdi.


text:
Germaniýanyň kansleri Angela Merkel Berliniň Owganystan boýunça alyp barýan strategiýasy barada şu gün parlamentde çykyş eder.
Onuň bu çykyşy Owganystanyň demirgazygynda germaniýaly kommandiriň islegi boýunça NATO tarapyndan geçen hepde amala aşyrlan hüjüm barada tankytlaryň aşa artan mahalyna gabat geldi.
Owganystanly bir hukuk goraýjy gurama, duşenbe güni ýaýradan beýanatynda bu ýurduň Gunduz welaýatynyň çar-dere etrapynda ýakynda amala aşyrylan şol hüjümde, 70 töweregi parahat ýaşaýjynyň ölenligini habar berdi.
Owganystanyň prezidenti Hamid Karzai düýbi Fransiýada ýerleşýän Li Figaro gazetine beren interwýusynda bu hüjüme germanialy esgerler tarapyndan göýberilen aşa uly ýalňyşlyk diýip baha berdi.
Berlin bolsa, öz kommandiri tarapyndan kabul edilen bu kararyň arkasynda durdy.


text:
Deslapky netijeler Eýranyň parlament saýlawlarynyň ikinji tapgyrynda reformaçylar bilen aram syýasatçylaryň öňde barýandygyny görkezýär. Bu barada 30-njy aprelde, Eýranyň metbugatynda habar berildi.
29-njy aprelde geçirilen ses berişlikde parlamentiň 290 ornunyň 68 deputatynyň ýeri ugrunda göreş gidýär.
«Fars» habarlar gullugy deslapky netijelere salgylanyp, azyndan 33 ornuň Umyt sanawyna, prezident Hassan Rohani bilen ýaranlykdaky aramlar koalisiýasyna gidendigini ýazdy.
Konserwatiwler 21 orny aldylar, 14 ornuň bolsa garaşsyzlara gidendigi aýdylýar diýip, habar gulluklary ýazdy.
Saýlawlaryň resmi netijeleriniň 30-njy aprelde, giçlik aýdylmagyna garaşylýar.


text:
«Media dükan»1.“Media dükan” hyzmaty 2016-njy ýylyň 3-nji martyndan birikdirmek üçin elýeterli bolar
“Media dükan” hyzmaty müşderiniň gündelik hasabynda serişdeleriň ýetmezçiliginde bahasy pes bolan beýleki gysga belgileriň kontentinden bermek arkaly müşderileriň mümkin bolan iň köp mukdaryna hyzmatlar kontentini etmek üçin niýetlenendir.
2.KIM BIRIKDIRIP BILER?
“Media dükan” hyzmaty – ähli müşderiler üçin hyzmat.
3. HYZMATYŇ BEÝANY
“Media dükan” hyzmaty diňe multimedialy kontent üçin ediler we 4-den köp bolmadyk tapgyrda geçer (binýat tarifisirleme synanyşygy + “Media dükan” ulgamynyň 3 tapgyry)
Multimedianyň bukjalaýyn satuwy
Multimedianyň birgezeklik satuwy
Ulanmak nesip etsin !


text:
Şu gün Eýranyň baş ruhy lideri Aýatolla Aly Hameneýi ýurdyň syýasatçylaryny prezidentlik saýlawlary bilen baglanyşykly ýüze çykan ylalaşmazlyklarda Eýranyň duşmanlarynyň bähbidine hereket etmezlige çagyrdy.
Ýokary derejeli döwlet we hökümet resmileriniň öňünde eden bu çykyşynda Hameneýi käbir daşary döwletleri Eýrandaky prezidentlik saýlawlarynyň yzy bilen ýüze çykan wakalarda gödeklik bilen ýürdyň içerki işlerine goşulanlykda aýyplady.
Bu wakadan birneme öň, geçen hepde Eýranyň ozalky reformaçy prezidenti Muhammet Hatamy häzirki syýasy krizisiň soňuna çykmak üçin Eýranda hökümetiň kanunydygy ýa-da däldigi baradaky mesele boýunça ähliumumy referendum geçirilmelidigini öňe sürüp çykyş etdi.


text:
Şahyr Gara Seýitliýewiň bir goşgusynda yzynda ýadygärlik galjak bir agaç eken her bir adamyň dünýä kitabyna adynyň girjegi aýdylýardy.
Türkmenistan garaşsyzlyk ýyllarynda bag ekmeklige aýratyn üns berýär. Bu ýyl ýurdy bagy-bossanlyga öwürmek maksatnamasynyň çäginde üç million düýp saýaly, miweli, pürli agaç nahallary ekiler.
Prezident G.Berdimuhamedow bu baradaky karara anna güni geçiren hökümet maslahatynda gol çekipdir. Şeýle-de ol bu işiň gidişine, ýaş nahallaryň düýp tutmagy üçin ideg, esewan edilişine berk gözegçilik edilmegini tabşyrypdyr.
Elbetde, bag ekmegiň gowy zatdygy bilen hemmeler razylaşýar, bu Türkmenistan ýaly yssy ýurtlarda uly sogap hem hasaplanýar. Emma türkmen hökümetiniň tankytçylary ýurtda bag ekmek boýunça alnyp barylýan kampaniýanyň özüne ýetesi kemçilikleriniň hem bardygyny aýdýarlar.
Eýsem bu meseledäki üstünlikler we bärden gaýtmalar nämeden ybarat? Azatlyk Radiosyndan Ýowşan Annagurban bu barada ýerli synçy, publisist ýazyjy A.Bugaýew bilen söhbetdeş boldy.


text:
Waşington Orsýete Siriýanyň lideri Başar al-Assadyň «Yslam döwleti» toparyna garşy söweşde rolunyň ýokdugyny duýdurdy.
Bu duýduryş Kreml Siriýanyň liderine berýän goldawynyň täze tapgyryna başlanyndan soň berildi.
Birleşen Ştatlaryň döwlet sekretary Jon Kerri 15-nji sentýabrda rus kärdeşi Sergeý Lawrowa telefon edip, ABŞ-nyň Siriýanyň prezidentiniň işden çekilmelidigi baradaky pozisiýasyny üýtgetmändigini, soňra beýleki taraplaryň dört ýyllyk raýat urşuny soňlamak boýunça ylalaşyga gelmelidigini aýtdy.
Bu telefon gürrüňi rus prezidenti Wladimir Putin Orsýetiň Assada «Yslam döwleti» toparyny ýeňmegi üçin harby goldaw bermek isleýändigini nygtandan soň edildi.


text:
Türkiýäni bölýan esasy zat din däl, 32 ýyldan hem köp wagt bäri dowam edip gelýän etniki-harby konfrontasiýa bolan türk-kürt konflikti.
Ýöne türk jemgyýetiniň iki uly böleginiň arasynda esasy dini deňsizlik bar. Dartgynlylyk döredip, etniki konflikti güýçlendirmek bilen ýurduň durnuklylygyna ýiti howp abandyrmak mümkinçilikigine eýe bu deňsizlik - yslamyň sünni we alewi mezheplerine uýýanlaryň arasyndaky dawa-jenjel.
Bu oňuşmazlyk 17-nji asyrda Ýewropada katolikler bilen protestantlaryň arasynda bolan uruşlara meňzemän durmasa-da, edil onuň ýaly däl.
Sünni-alewi konflikti 500 ýyl mundan ozal başlandy. 1500-nji ýyllaryň başlarynda Osmanly imperiýasyndaky alewiler ýurduň gündogar goňşusy şaýy mezhebine berk ynanýan we bu mezhebi Eýranda yslamyň resmi mezhebine öwüren Eýran safawitleriniň tarapyny çaldylar.
Döwrüň iki regional "super güýçleriniň" arasyndaky uruşlarda türk alewileri eýranlylary berk goldap, safawitleriň häkimiýet başyna gelmegine kömek etdiler. Eýranda olara ideologik we harby taýdan tälim-terbiýe berildi, soňra hem Osmanly imperiýasynda sosial topalaň döretmek üçin yzlaryna iberildiler. Osmanly imperiýasynyň goşuny bilen regional tire-taýpalar pitneçi alewileri "şaýy Eýranyň dinden çykan agentleri" diýip, öldürenlerini öldürdiler, öldürmediklerini hem sürgün etdiler. On müňlerçe alewi Eýrana göçüp gitdi. Eýranly kürtleriň hem uly toparlary Osmanly imperiýasyndan başpena we goldaw tapdylar.
Taryhda bolan ilkinji sünni-şaýy/alewi konfrontasiýasy şeýle. Ýöne onuň sarsgyny soňraky asyrlarda-da ýatmady.
Sopyçylyk taglymatyna ýa mistika eýerýän şaýy musulmanlar bolan alewiler türkleriň aglaba köplügi ýaly sünni däl. Olar musulman dünýäsini dolandyrmak üçin Muhammet pygamberden soňra iş başyna geçen dört çaryýaryň dördünjisi bolan Alynyň yzyna eýerijiler. Alewiler dört çaryýaryň dördüsini-de ykrar edýän sünnilerden tapawutlylykda, deslapky üç çaryýaryň Alynyň kanuny hakyny köýdürip, bikanun iş başyna geçendiklerine ynanýarlar. Olaryň özlerini alewiler diýip atlandyrmagynyň sebäbi şeýle.
Siriýaly alewilere Günbatarda köplenç "Alawites" diýilýär.
Dünýäniň 1.6 milliard çemesi bolan musulman ilatynyň 85 prosente golaýyny düzýän sünniler. Şaýylar bolsa bu sanyň takmynan 15 prosenti. Iň uly şaýy iltatly ýurt hem Eýran.
78 million ilatly Türkiýedäki alewileriň sany 15-20 million diýlip çaklanýar.
Alewiler öňler oba ýerlerinde ýaşardylar. Olar Orta Aziýadan gaýdansoňlar, ençeme asyr mundan ozal gelip, häzirki Türkiýede, Eýranyň käbir böleklerinde, Kawkazda, Yrakda we Siriýada ýerleşipdirler. Esasan türki tire-taýpa toparlary bolup ýaşan alewiler şäherleşip, özleriniň täze sosial we syýasy gurşawyna integrirlenen iň soňky topardyr.
Osmanly imperiýasynyň safawit Eýran bilen bolan konfrontasiýasy alewileri has-da garyplaşdyryp, syýasy, sosial üzňelige itýär.
Alewiler bilen şaýylaryň ikisi-de on iki ymamly musulman bolsalar-da, aralarynda uly tapawutlar bar.
Eýrandaky we Yrakdaky şaýylardan tapawutlylykda, alewiler namaz okanoklar, oraza aýlarynda hem, edilişi ýaly, agyz beklänoklar, ybadat üçin metjide gatnanoklar, Mekgä zyýarata-da gidenoklar. Alewileriň ynanjynda alkogolly içgiler gadagan däl, aýallar yslam egin-eşigini geýinmeli ýa başy bürenjekli gezmeli diýen zat-da ýok.
Köp alymlar alewileriň yslamdan öňki Orta Aziýanyň şamançylyk däplerine eýerip, özleriniň yslam dinine mistiki ýa sopyçylyk elementlerini garandgyna ynanýarlar.
Yslamyň Orta Aziýada ýaýran ilkinji asyrlarynda türki taýpalara yslam dinini öwredip, olaryň bu dine girmegine ýol arçan araplar däl-de, eýranly alymlar we şeýhler bolupdyr.
Täze diniň şekillenmegi alewileriň yslam dinine girip, Eýrana we Türkiýä göç eden döwürlerine gabat gelýär. Syýasy synçylaryň aglabasy gündelik durmuşda alewilere yslamyň beýeleki mezheplerinden has sekulýar, has "liberal" diýip baha berýärler.
Geçen onýyllyklarda köpsanly taryhçylar we ylmy barlagçylar Bizans Anatoliýasy yslamlaşdyrylanyndan we türkleşdirileninden soň grekleriň, erminileriň, arameýleriň we erýan dillerinde gürleýän ýerli ilatyň müňlerçe agzasynyň türkçäni ilkinji dil edinip, yslam dinine uýmaly bolandyklaryny aýdýarlar.
Bu alymlaryň bellemegine görä, yslam dinine girenleriň uly bölegi, özlerine uýmagyň aňsat bolandygy üçin, alewi mezhebini saýlap tutupdyrlar. Alymlar dine täze girenler aslynda grek, ermeni, arameý we kürt bolsalar-da, asyrlar boýy bolmasa-da, onlarça ýyllap "haykyky musulmanlar we türkler" ýaly bolup ýaşapdyr diýýärler.
Türk jemgyýetindäki potensial bölünişigiň özeni - eger aktýorlar ony oýnajak bolsalar - şeýle. Orta Gündogarda barha artýan dini we etniki dartgynlylygy göz öňüne getireniňde olar, hiç bolmanynda bölekleýn, bu işi etmeýän hem däl.
Bu hasabatyň indiki bölüminde biz modern Türkiýedäki bu dini dartygynlylygyň sosiosyýasy taýdan mümkin täsirleri we netijeleri hakda durup geçeris.


text:
Aşgabatda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bilen ýakynda ýurdumyza resmi sapar bilen gelen Ukrainanyň Prezidenti Pýotr Poroşenkonyň arasynda gepleşikler geçirilýär.
Ýokary derejeli ukrain myhmany bilen bolan resmi duşuşyk dabarasyndan soň, döwlet Baştutanlary “Ruhyýet” köşgüne barýarlar. Bu ýerde iki döwletiň Liderleriniň ikiçäk görnüşdäki gepleşikleri geçirildi.
Soňra gepleşikler Türkmenistanyň we Ukrainanyň resmi wekiliýetleriniň gatnaşmagynda giňişleýin düzümde dowam etdiriler. Ikitaraplaýyn resminamalara gol çekmek göz öňünde tutulýar.


text:
Sagdynlyk. Ruhubelentlik. Dostluk.
Höweslendirmek — sport ýeňişleriniň kepili
Şu gün Türkmenistanyň milli sport we syýahatçylyk institutynyň mejlisler zalynda maslahat boldy. Onda Türkmenistanyň Prezidentiniň tabşyrmagy boýunça işlenip düzülen Olimpiýa we beýleki iri halkara ýaryşlarynda baýrakly orunlary eýelän türgenleri, şeýle hem olaryň tälimçilerini höweslendirmek boýunça Karary ara alnyp maslahatlaşyldy.
Maslahata Sport baradaky döwlet komitetiniň, paýtagtymyzyň sport mekdepleriniň ýolbaşçylary, ugurdaş ýokary okuw mekdepleriň mugallymlary, tälimçiler we öňdebaryjylar gatnaşdylar. Çykyş edenleriň belleýşi ýaly, tükmen türgenleri ýyl geldigiçe ýokary netijeleri görkezýärler. Munuň özi bolsa sagdyn durmuş ýörelgelerine eýerýän müňlerçe ýaşlar üçin ajaýyp nusga bolup durýar. Bu öňegidişlik gönüden-göni hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ady bilen baglanyşyklydyr. Hormatly Prezidentimiziň başlangyçlary bilen soňky birnäçe ýylyň dowamynda tutuş ýurdumyzda onlarça häzirkizaman sport mekdepleri we sport toplumlary guruldy.
Merkezi Aziýa deňi-taýy bolmadyk Olimpiýa şäherjiginiň gurluşygy tamamlanyp barýar. Ýene bir ýyla golaý wagtdan ol ýerde Türkmenistanyň taryhynda iň uly sport wakasy bolan Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlary geçiriler. Yklym derejesindäki bu ýaryş diňe bir Aziýa ýurtlaryndan däl-de, eýsem Okeaniýadan hem ýygyndy toparlary özünde ýygnar. 60-dan gowrak ýygyndy toparlaryň gatnaşmagynda geçiriljek bu ýaryş halkara sport hereketiniň taryhynda ilkinji gezek şeýle uly wekilçilige eýe bolýar.
Maslahata gatnaşanlaryň pikirine görä, öňde duran Aziada-2017-de üstünlik gazanmak üçin türkmen türgenlerine iri ýaryşlara yzygiderli gatnaşmak zerur bolup durýar. Şeýle hem türgenleri ýokary netijeleri görkezmäge höweslendirmek ulgamy hem möhüm bolup durýar. Şonuň üçin hem ýokarda agzalan resminama ýokary netijeli sporty ösdürmäge uly ýardam eder.
Adamyň mümkinçiliklerini artdyrmak häzirki zamanda jemgyýetiň ösüşine uly itergi berýän görkeziji bolup durýar. Sagdyn durmuş ýörelgeleri hem adamyň saglygyny gorap saklamagyň, uzak ýaşamagyny üpjün etmegiň, ahlak ýörelgelerini saklamagyň, ýokary sport netijelerini görkezmek üçin zerur bolan üstünlik gazanmaga erk-ygtyýary terbiýelemegiň ygtybarly usuly bolup durýar.
Köpçülikleýin sport geljekki çempionlary taýýarlaýar. Bu görelde ýaşlary özlerinde täze mümkinçilikleri açmaga, güýçli bolmaga, saglyklaryny berkitmäge, şol sanda ýaramaz endiklerden daşlaşmaga höweslendirýär. Sport bilen meşgullanýan adamlaryň sany gitdigiçe köpelýär. Olaryň köpüsi sport bilen meşgullanmagyň saglyk üçin peýdaly bolanlygy sebäpi sport bilen meşgullanýan bolsalar, has ezberleri ýokary görkezijileri gazanmak üçin sport bilen meşgullanýarlar. Jemgyýetiň öz-özüni kämilleşdirmegini amala aşyrýan bu täsirli gural, ýurdumyzda sporta
hem-de ony giňden wagyz etmäge, zerur infrastrukturany ösdürmäge. türgenleri we tälimçileri taýýarlamaga hem-de olara goldaw bermäge iri maýa goýumlarynyň gönükdirilmegi netijesinde üstünlikli hereket edýär.
Muny döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýokary netijeli we köpçülikleýin sporty ösdürmek hem-de ony goldamak, häzirkizaman sport desgalaryny gurmak, halkara derejesindäki ýaryşlarda üstünlikli çykyş eden meşhur türgenleri hem-de olaryň tälimçilerini höweslendirmek ugrunda edýän tagallalary hem görkezýär. Bu köp ýyllaryň dowamynda yzygiderli we erjellik bilen geçirilýän işiň netijeleri aýdyň görünýär. 2015-nji ýylda türkmenistanlylar halkara ýaryşlarynda 345 medal gazanan bolsalar, häzirki wagtda, heniz 2016-njy ýyl tamamlanmanka, bu görkezijini has ýokarlandyrdylar hem-de iri halkara ýaryşlarynda 581 medal gazandylar. Bu bolsa geçen ýylky görkeziji bilen geňeşdirilende 168 göterime barabardyr. Şunuň bilen baglylykda, ýurdumyzda geçirilýän köpçülikleýin sport çäreleriniň sanynyň artmagy hem dowam etdi. Şeýle çäreler ýokary derejeli sportuň binýadyny düzýär.
Geljekde halkara derejesinde gazanyljak şeýle uly sport üstünlikleri has hem artap. Çünki Türkmenistan şeýle ýokary derejeli ýaryşlary indi gitdigiçe ýygy-ýygydan kabul edýär. Ol ýaryşlary geçirmek üçin iň oňat şertler döredilýär. Tomaşaçylaryň arasynda höküm sürýän şatlyk-şowhun hem-de türgenlere edilýän goldaw ýokary netijeleriň görkezilmegine ýardam edýär.
Sportuň milli görnüşleriniň ýurdumyzyň çäklerinden daşarda hem uly meşhurlyga eýe bolmagy, Watanymyzyň sport abraýynyň ýokarlanmagyna ýarmdam edýär. Bu babatda türkmen göreşini mysal getirmek bolar. Ýeri gelende aýtsak, sportuň bu görnüi hem Aşgabatda geçiriljek Aziadanyň maksatnamasyna girýän sport görnüşleriniň sanawyna goşuldy.
Maslahatyň barşynda milli Liderimiziň dünýä derejesinde ýaryşlarda ýeňiş gazanandygy üçin türkmen türgenlerini birnäçe gezek sylaglandygy nygtaldy. Munuň özi soňraky ýaryşlarda türgenlerimiziň gujur-gaýratyny görkezip, uly üstünleri gazanmagyna getirdi. Ildeşlerimiziň ýaňy-ýakynda gazanan sport üstünlikleri hem bellenildi.
Kazanda (Russiýa) bolsa ýaňy-ýakynda taýboksy boýunça Dünýäniň kubogy ugrunda ýaryş geçirildi. Bu ýaryşda ildeşlerimiz 6 medala—bir kümüş, bäş bürünç medala mynasyp boldular.
Ýene iki günden Olimpiýa şäherjiginiň söweş sungatlary sport toplumynda iri halkara ýaryşy – 8-12-nji dekabr aralygynda jiu-jitsu boýunça Aziýanyň çempionaty geçiriler. Sportuň bu görnüşi Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň maksatnamasyna girýär. Şonuň üçin hem bu ýaryş türkmen türgenlerine taýýarlygyň ýene bir tapgyry hökmünde hyzmat eder, şeýle hem bu ýaryşda milli ýygyndymyzyň deslapky düzümi kesgitlener.
Habarlar #Taekwondo
- Soňky habarlar
Höweslendirmek — sport ýeňişleriniň kepili05 Dekabr, 2016 (15:12)
- Soňky habarlar
Ussat taekwondoçylaryň bäş medaly30 Oktýabr, 2016 (17:43)
- Soňky habarlar
Türkmen taekwondoçylary - Aziýanyň iň gowy toparlarynyň üçlüginde30 Mart, 2016 (18:30)
- Soňky habarlar
Aziýanyň çempionatynda türkmen taekwondoçylary iki kümüş we bir bürünç medala eýe boldular: iki günde 10 medal28 Mart, 2016 (16:25)
- Soňky habarlar
Taekwondoçylaryň Aziýa çempionatynda üstünlikli badalga almaklary27 Mart, 2016 (17:59)
- Soňky habarlar
Türkmen taekwondoçylary Almatyda Aziýanyň çempionatynyň hem-de Italiýada dünýä çempionatynyň medallary ugrunda göreşerler16 Fewral, 2016 (12:51)
- Soňky habarlar
Türkmen taekwondoçylarynyň üstünligi06 Dekabr, 2015 (21:10)
- Soňky habarlar
Ýaryşyň başynda dört medal04 Dekabr, 2015 (21:11)
- Soňky habarlar
Türkmen taekwondo ussatlarynyň ajaýyp çykyşy08 Noýabr, 2015 (21:21)
- Soňky habarlar
Dünýä çempionatyndaky üstünlikli badalga28 Awgust, 2015 (21:49)
- Soňky habarlar
Biziň watandaşlarymyz halkara ýaryşlarynda uly üstünlik gazandylar19 Mart, 2015 (22:39)
- Soňky habarlar
Söweş sungatynyň ussatlarynyň bäsleşigi26 Dekabr, 2014 (18:29)
- Soňky habarlar
Dünýäniň kubogyny almak ugrundaky ýaryşda türkmen taekwondoçylary bäş sany medala eýe boldular07 Dekabr, 2014 (18:32)
- Soňky habarlar
Jogapkärli ýaryşlaryň öň ýanynda28 Awgust, 2014 (19:45)
- Soňky habarlar
Täze üstünlikleriň bosagasynda14 Awgust, 2014 (19:52)
- Soňky habarlar
Dünýä çempionatynda türkmen türgenleriniň nobatdaky medallary09 Awgust, 2014 (19:55)
- Soňky habarlar
Türkmenistanlylaryň dünýä çempionatynda ilkinji ýeňişleri07 Awgust, 2014 (19:56)
- Soňky habarlar
Dünýä çempionatynyň öň ýanynda27 Iýul, 2014 (20:05)
- Soňky habarlar
Sport täzelikleri18 Maý, 2014 (18:35)
- Soňky habarlar
Türkmen mekdep okuwçylary Kazanda geçirilen Halkara sport festiwalynda altyn we kümüş medallary aldylar27 Aprel, 2014 (19:07)


text:
Azerbaýjanyň oppozisiýasynyň ogly nämälim hüjümçi tarapyndan pyçaklandy we ýenjildi.
Duşenbe güni edilen hüjümlerden soň Bakuwyň hassahanasynda bejergi alýan Ali Gulaliýewiň saglyk ýagdaýy gowulaşýar. Ol prezidentlige dalaşgär oppozisioner Jamil Hasanliniň metbugat wekili Oktaý Gulaliýewiň ogludyr.
Sişenbe güni giçlik Azerbaýjanyň Içeri işler ministrliginiň metbugat wekili hüjümiň bolandygyny tassyklady, emma onuň syýasy maksatly däldigini belledi.
Şeýle-de, duşenbe güni Azerbaýjanyň oppozision “Halk Front” partiýasynyň lideri Ali Karimliniň ogly 25 gün türme tussaglygyna höküm edilipdi.
Turkel Karimli prezidentlige dalaş edýän garşydaş kondidatlaryň plakatlaryny ýumurmakda günäli tapylypdy.
Karamli Hasanli saýlaw toparynyň agzasydyr. Hasanli Azerbaýjanyň oppozisiýasy tarapyndan prezidentlige dalaş edýän ýeke täk kandidatdyr.
Hasanli 9-njy sentýabrda geçiriljek prezidentlik saýlawlary üçin taýýarlyk görýär. Onuň bu saýlawlardaky garşydaşy Azerbaýjanyň häzirki prezidenti Ylham Aliýew bolar.


text:
Orsýetiň Krasnodar regionynda geçen şenbe güni 170-den gowrak adamy heläk eden suw joşmasynda resmileriň geleňsizligi ilat arasynda gahar-gazap döretdi.
Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin bu betbagtçylygyň sebäplerini derňemek boýunça görkezme berdi.
Häkimiýetler bu suw joşmasynda goýberen ýalňyşlaryny boýun aldylar we bu ýagdaý bilen baglylykda käbir ýerli resmileri wezipelerinden boşatdylar.
Orsýetiň Krasnodar sebitiniň gubernatory Aleksandr Tkaçýew betbagtçylygyň öňüni almakda we ilaty habardar etmekde goýberen kemçilikleri üçin ýiti tankyt astynda galdy.
Şenbe güni ir ertir köp mukdarda ýagan ýagyşdan soň Krymsk, Gelenjik we käbir beýleki şäherleriň aglaba ilatyna abanýan betbagtçylyk barada hiç hili duýduryşyň berilmändigi ýa-da berlen maglumatlaryň ýeterlik bolmandygy aýdylýar.
Ýekşenbe güni ýerli ilat bilen duşuşygynda gubernator Tkaçýew suw joşmasynyň abandyrýan howpy barada resmileriň anna güni agşam sagat 10-da habarly bolandyklaryny mälim etdi. Bu habar köpçülikde gahar-gazap döretdi.
Tkaçýew Krymsk şäheriniň häkimini we raýon administrasiýasynyň başlygyny wezipelerinden boşatdy.
Ýöne köpler Tkaçýewyň hem wezipesini ýitirip biljekdigine garaşýarlar.
Hususanda, has uly we möhüm hasaplanýan Noworossiýsk şäherini goramak üçin golaýda ýerleşýän suw rezerwuarynyň derwezelerini bilkastlaýyn açandyklary üçin resmiler berk ýazgarylýar. Ýerli resmiler bu aýyplamany ret edýärler.
Döwlet dumasynyň teklibi
Sişenbe güni Orsýetiň Döwlet dumasynda “Adalatly Orsýet” partiýasy Krasnodar sebitiniň gubernatory Aleksandr Tkaçýewyň wezipesinden çekilmegini talap etdi.
Partiýanyň lideri Sergeý Mironow bu barada prezident Wladimir Putine ýüzlenme ibermekligi deputatlara teklip etdi. Tkaçýew regiony netijeli dolandyrmagy başarmaýar diýip, Mironow aýtdy. Onuň bu pozisiýasyny “Liberal demokratik” partiýasynyň lideri Wladimir Žirinowskiý hem goldady.
Derňew işlerini alyp barýan sülçüler suw joşma howpy barada ilaty habarly etmek sistemasynyň ýaramaz işländigini tassykladylar.
Şol bir wagtyň özünde, suw joşmasynyň has uly zeper ýetiren Krymsk şäheri elektrik togundan, kanalizasiýa hyzmatyndan we gazdan mahrum bolmagynda galýar.
Ilaty dizenteriýa keselinden goramak üçin regionyň ýaşaýjylary arassa agyz suwy we medisina enjamlary bilen üpjün edilýär.
Suw joşmasyndan ejir çekenleri azyk we beýleki zerur enjamlar bilen üpjün etmek üçin garaşsyz aktiwistler hem internetiň üsti bilen iş alyp barýarlar.


text:
Iki urşa köp çykdajy edilýänligi, amerikan hökümetiniň bergileriniň ýokary derejelere ýetendigi hakykat. Amerikanyň goranmak ministri Robert Geýtsiň bu ministrlikde edilýän harajaty ep-esli azaltjakdygyny bildirmegi hem bu hakykata boýun bolmakdan başga zat däl.
Geýtsiň 9-njy awgustda Pentagonyň metbugat konferensiýasynda bu aýdany onuň ýurduň harby harajatyndan 100 milliard dollar tygşytlamak barada beren wadasyna tarap ädilen ilkinji ädim bolup durýar.
“Beýleki işlere gerek”
Geýtsiň aýtmagyna görä, bu pul Goranmak ministrliginiň içinde, mysal üçin, ençeme ýyla çeken uruş sebäpli gowşan güýji dikeltmek, esgerleri geljekki harby operasiýalara taýýarlamak ýaly beýleki işlere gerek.
“Men 1-njy maýda Pentagony Goranmak ministrliginiň işgär bilen üpjün edilişine, guramalaşdyrylyşyna we işlerini alyp barşyna berk seretmeklige çagyrdym. Biziň harby karargählerimiziň, harby we harby däl kömekçi edaralarymyzyň göwrümi artypdyr” diýip, Geýts aýtdy.
Geýts şertnama boýunça işleýänlere aşa garaşly bolup, çykdaja ol diýen ähmiýet bermän işlemeklige öwrenilişipdir diýen netije çykarýar. “Geçen 10 ýyllykda çykdajy we işgärleriň artanlygyny şunuň özi hem görkezýär” diýip, Geýts aýtdy.
Amerikanyň Birleşen Ştatlaryň ýyllyk harby býujeti 700 milliard dollar töweregi. Yrakdaky we Owganystandaky alnyp barylýan harby operasiýalara hem serişde şundan gidýär.
“Barýan uruşlar netijesinde Goranmak mininstrligi täze missiýalary we täze jogapkärlikleri öz üstüne almaly boldy. Täze ýokary derejeli harby we harby däl orunlary döretmeli boldy” diýip, Amerikanyň goranmak ministri Robert Geýts aýtdy.
“Onsoň uruş bilen baglanyşykly talaplary kanagatlandyrmak üçin senator Jon Glenniň 20 ýyl mundan ozal aýdan ýagdaýyna düşdük. Ýokary derejeli adamlaryň edýän zatlaryny pes derejeli işgärler hem jogapkärçilik bilen edip bilýär” diýip, Geýts belledi.
Aňsat däl
Bu tygşytlaýyş planynyň, başa baran ýagdaýynda, has agyr zarba bolup degjek ýeri “Birleşen güýçler bölümi”. Bu bölümiň merkeziniň 2,800 işgäri, 3,000 sany şertnamalaýyn gullukçysy bar. Goranmak ministrliginiň aýtmagyna görä, bu merkeze edilýän çykdajy ýylda 250 million dollar töweregi.
Çykdajylar kesilse, köp amerikanlaryň iş ornuny ýitirip, kyn ýagdaýa düşjekdigini Geýtsiň özi-de bilýär: “Harby bölümlere artykmaçlyk edýän bazalary mäkämleşdirmek hakda oýlanmak ýa-da olary ýapmak ygtyýaryny berdim. Munuň syýasy taýdan bir gowgaly meseledigine şübhe ýok”.
Geýts sözüni şeýle dowam etdirdi: “Ýaňy Kongres Goranmak ministrliginiň desgalary ýapmak ygtyýarlygyna kanuny çäklendirme girizdi. Ýöne ‘kyn’ diýilmegi, ‘mümkin däl’ diýildigi däl. Men bu barada gereksiz harajatlary azaltmakda Kongresiň biziň bilen hyzmatdaşlyk etjekdigine umyt edýärin”.
Kongres ABŞ-nyň goranmak ministriniň harby harajatlary kemeltmek baradaky aýdanlaryna aradan salym geçirmän reaksiýa görkezdi. Bu işden öz saýlawçylaryna zyýan ýetmeginden gorkýan kanunçylar: “Bu plany kabul etdirmek Geýtse aňsat düşmez” diýýärler.


text:
Şu gün Britaniýa, Fransiýa we Italiýa Yrakda soňky iki ýylyň dowamynda jenaýatçylara berilýän ölüm jezasynyň sanynyň has artandygyna alada bildirip, Yragyň häkimiýetlerini ölüm jazasyny ýatyrmaklyga çagyrdylar.
Birleşen Milletler guramasynyň Ynsan hukuklary baradaky Geňeşinde edilen bu çagyryşa jogap edip, Yragyň wekilleri ölüm jezasynyň ýurtdaky ösýän jenaýatçylygyň öňüne böwet bolmaklygyň bir serişdesi hökmünde ulanylýandygyny aýtdylar.
Yragyň häkimiýetleriniň resmi maglumatyna görä, soňky bäş ýylyň içinde ýurtda 122 adama ölüm jezasy berlipdir.
BMG-niň Ynsan hukuklary baradaky Geňeşi Yragyň ynsan hukuklary boýunça görkezijilerine berýän ýyllyk synynda ölüm jezasy bilen baglanyşykly ýagdaýlara hem üns berdi.


text:
Çiliniň hökümeti, 40 ýyllap enkär edeninden soň, Nobel baýragyna mynasyp bolan şahyr Pablo Nerudanyň 1973-nji ýylda general Awgusto Pinoçeti häkimiýet başyna getiren döwlet agdarylyşygyndan soň öldürilen bolmagynyň mümkindigini boýun aldy.
AP-niň Santiagodan ýazmagyna görä, Çiliniň Içeri işler ministrligi geçen penşenbede, metbugatda Nerudanyň düwnük keselinden ölmedik bolmagynyň ähtimaldygy barada çap edilýän habarlaryň arasynda bir beýanat çap etdi. Ol beýanatda ministrligiň şu ýylyň mart aýynda Ispaniýanyň "El Pais" gazetinde çap edilen dokumenti tassyk edilýär.
"Nerudanyň ölümine üçünji bir tarapyň jogapkär bolan bolmagy gaty mümkin we örän ähtimal" - diýip, ol dokumentde aýdylýar.
Emma muňa garamazdan, ministrlik ekspertler toparynyň entek derňewi dowam etrdirýändigini we diýseň uly jedel döreden temada belli bir netijä gelip bilmändiklerini duýdurdy.
Neruda özüniň söýgi hakyndaky goşgulary bilen meşhur bolupdy. Ýöne ol çepçi syýasatçy we diplomat, şol bir wagtda-da 1973-nji ýylyň 11-nji sentýabrynda Pinoçet tarapyndan ýolbaşçylyk edilen döwlet agdarylyşygy mahalynda goşuna tabyn bolanyndan ölenini ibaly gören marksist prezident Salwador Allýendäniň ýakyn dostudy.
69 ýaşyndaky Neruda prostata düwnüginden, şeýle-de döwlet agdarylyşygy esasynda öz dostlarynyň ýanalmagyndan we öldürilmeginden ejir çekýärdi. Netijede ol daşary ýurda sürgünlige gitmegi ýüregine düwýär, sebäbi ol şeýtse ýurt daşynda diktatura garşy täsirli bir sese öwrülip biljekdi.
Emma onuň ýola düşmeginiň bir gün öňünden şahyry "Tiz kömek" maşynynda Santiagodaky Santa Maria hassahanasyna alyp gidýärler. Ol ýerde şahyryň düwnük we beýleki kesellerini bejerýärler.
Resmi maglumata görä Neruda 23-nji sentýabrda, öz ajalyna ölýär. Emma onuň ölüminde diktaturanyň eliniň bolan bolmagynyň ahmaldygy baradaky şübheler Çili 1990-njy ýylda demokratiýa dolananyndan soň hem uzak wagt saklanyp galdy.
Netijede, 2013-nji ýylda Nerudanyň jesedi gazylyp çykaryldy we barlagdan geçirildi. Emma geçirilen barlaglar onuň jesedinde zäherlenme alamatlarynyň ýokdugyny görkezdi. Ýöne muňa garamazdan, şahyryň maşgalasy we sürüjisi bu netije bilen kanagatlanmady hem-de derňewi dowam etdirmegi talap etdi.
Azatlyk radiosy okyjylaryna meşhur şahyryň bir goşgusynyň terjimesini sowgat etmegi makul bildi.
Ýönekeý hakykat
Kuwwat sessiz bolar (diýdi agaçlar),
(kökler aýtdy) bolşy ýaly çuňlugyň,
edil päklik ýaly (pyşyrdady un).
Hiç bir agaç maňa diýmedi asla:
"Agaçlaryň iň uzyny, beýgi men."
Ýa diýmedi eger-eger hiç bir kök:
"Men aşakdan, çuňdan gelýän hemmeden."
Çörek bolsa hiç döşüne kakmady:
"Çörek ýaly zat ýok - diýip - dünýede."


text:
Norwegiýadan gaçybatalga gözlän, asly çeçen Magomed, bu ýerde ýedi ýyl ýaşandygyna garamazdan, öz arzasynyň ret edilendigi barada hatda duýdurylmandygyny aýdýar: "Olar bizi Moskwa getirip, bütinleý ýalňyzlykda goýup gitdiler. Biziň aglabamyzyň dokumetlerimiz doly düzüwem däldi, şol sebäpläm olar bizi serhetde uzak wagtlap sakladylar. Norwegiýalylar öz wezipeleriniň bizi Orsýetiň resmilerine gowşurmak bolandygyny aýtmak bilen çäklendiler”.
Öz adyny doly aýtmakdan saklanan Magomed häzir Çeçenistanda öz gartaşan ene-atasy bilen pulsuz, işsiz ýaşaýar. Ol häzir kömek üçin kime ýüz tutjagynam bilenok.
Magomediň düşen bu güni adatdan daşary bir ýagdaý däl. Onuň Norwegiýadan çykarylan gijesi başga-da 50 maşgalanyň agzasy bu ýurtdan deport edildi.
Norwegiýada hökümetiň bikanun immigrantlara garşy alyp barýan göreşi netijesinde soňky döwürde ýurtdan deport edilmek ýa-da gaçybatalga gözleýänleriň arzasyny ret etmek ýaly ýagdaýlar juda ýokary derejä ýetdi.
Norwegiýanyň immigrasiýa boýunça direktoratynyň 2009-njy ýylyň ýanwary – 2011-nji ýylyň fewraly aralygy boýunça berýän sanlaryna syn edilse, onda ilatynyň aglabasy musulman bolan döwletlerden we regionlardan, şol sanda Owganystandan, Yrakdan we Orsýetiň Demirgazyk Kawkaz döwletlerinden gaçybatalga gözleýänleriň arzalaryny ret etmek derejesiniň beýlekiler bilen deňeşdirlende (prosent derejesinde) juda köpdügini görmek bolýar.
Norwegiýanyň nygtamagyna görä, şahsyň ýurdunda onuň janyna howp ýa-da sütem abanýan bolsa, “ýa-da zulmuň başga görnüşlerine” sezewar edilmek howpy bar bolsa, diňe şol ýagdaýlarda olara gaçybatalga berilýär.
Emma Ýewropa Bileleşiginiň adam hukuklary boýunça komissary Tomas Hammarber Norwegiýanyň yrak immigrantlaryny Yragyň bäş welaýatyna ýollamagyny ýazgardy. Bu sebitler Birleşen Milletler Guramasynyň Adam Hukuklary boýunça Komissarlygynyň aýtmagyna görä, gaçybatalga gözleýänleriň dolanmagy üçin juda howply.Antipatiýa döredi
Soňky ýyllarda Ýewropanyň demirgazyk döwletlerinde gaçybatalga bermek düzgünleri boýunça jedeller ýüze çykyp başlady. 2005-nji ýylda Daniýada çap edilen karikaturalar sebäpli Daniýanyň Siriýadaky, Liwandaky, Eýrandaky ilçihanalarynyň otlanmagy we asly yrakly janyndan geçen hüjümçiniň özüni dekabrda Stokgolmada partlatmagy ýaly wakalar netijesinde gaçybatalga gözleýän musulmanlara garşy bu ýurtlarda antipatiýa döredi.
Geçen ýyl Norwegiýa hökümetiniň hemaýaty bilen 1,444 sany gaçybatalga gözleýän we bikanun migrantlar öz islegleri boýunça ýurtlaryna dolandylar. Bu dolananlaryň üçden biri yrakly.
Emma Magomed ýaly gaçybatalga gözleýänleriň ýurtdan zor bilen çykarylýanlarynyň sany-da juda artdy. Şu ýylyň başky iki aýynda 71 sany yrakly Norwegiýadan deport edildi. Bu görkeziji tutuş 2009-njy ýyldakydan hem köpdür.
Demirgazyk Kawkaz respublikalaryndan we Demirgazyk Osetiýadan gaçybatalga gözleýänleriň zor bilen Orsýete ugradylmagy-da köpeldi. Şu ýylyň başky iki aýynyň dowamynda Norwegiýadan eýýäm 102 adam Orsýete deport edildi. Bu san tutuş 2010-njy ýylda Norwegiýadan Orsýete ugradylanlaryň sanyna deňdir.
Eýranyň adam hukuklaryny goraýjy hökümete degişli bolmadyk guramalarynyň aýtmagyna görä, Norwegiýa resmileri 19 ýaşly eýranly kürt Rahim Rostame gaçybatalga bermekden ýüz öwrüpdirler we fewralda ony yzyna – Eýrana ugradypdyrlar. Häzir Rahim Eýranyň türmesinde saklanylýar.
Norwegiýanyň immigrasiýa boýunça direktoratanyň maglumatyna görä, 2009-njy ýylyň ýanwary bilen 2011-nji ýylyň 28-nji fewraly aralygynda Owganystandan, Yrakdan we Orsýetden 8,289 adam Norwegiýadan gaçybatalga sorapdyrlar. Şol döwrüň dowamynda 6,111 adama gaçybatalga bermekden ýüz öwrülipdir. 2009-njy ýylyň ýanwary bilen 2011-nji ýylyň 28-nji fewraly aralygynda
Türkmenistandan hem 7 adam Norwegiýadan gaçybatalga sorady, olardan ikisine razylyk berilmedi.


text:
Liwiýada Muammar Kaddafiniň hökümetine garşy ýaragly göreş indi üç aýa golaý bäri dowam edýär. Ol bu golaýda hem ýatyşarly däl. Gabawdaky şäher Misuratada söweş güýçli depgin bilen barýar, adamlar azykdan, dermandan we esasy zerur zatlardan kynçylyk çekýärler.
NATO-nyň parahat ilaty goramak missiýasy iki aýa golaý mundan ozal başlansa-da, hökümet güýçleriniň edýän hüjümleriniň yzy henizem üzülenok, gozgalaňçylar hem halkara arkalaşygyndan kömek soraýarlar. Gozgalaňçylaryň “kömek” diýýäni pul. Olara ýarag, derman, azyk we beýleki gerek zatlary satyn almaga pul gerek.
Nebite baý Liwiýanyň hem dünýäniň dürli banklarynda gizläp goýan milliardlarça dollar puly bar. Ýöne bu pullaryň köpüsi Tripoliniň öz raýatlaryna edýän zulum-sütemi sebäpli doňduryldy.
NATO-nyň komandiri general-leýtenant Çarles Bouşard 26-njy aprelde özüniň dowamly şaýat bolýan terroryny şeýle suratlandyrdy: “Kaddafiniň güýçleriniň erkekleriň, aýallaryň we çagarlaryň garşysyna zorluk ulanýanyny görmeýän günüm ýok. Kaddafiniň tarapyny çalýan güýçleriň erkekleri, aýallary we çagalary galkan edinýänini görmeýän günüm ýok. Biziň missiýamyz bu işiň soňuna çykmak”.
Pulsuzlykdan ejir çekýän gozgalaňçylara öten hepde bir gowy habar gowuşdy. Birleşen Ştatlar, Ýewropa döwletleri we Orta Gündogar ýurtlaryndan ybarat “Liwiýa arabaglanyşyk topary” 5-nji maýda geçen duşuşykda esasy gozgalaňçy topar bolan Milli aralyk geçiş geňeşini gysga möhletleýin goldamak üçin wagtlaýyn maliýe mehanizmini döretdi.
Muňa ilki bolup 180 million dollar wada eden Kuweýt boldy. Arabaglanyşyk toparynyň beýleki agzalarynyň hem şular ýaly wadalaryna garaşylsa-da, berlen pullar Geçiş geňeşiniň Kaddafiniň güýçlerini ýeňmek üçin gerek diýýän 2-3 milliard dollaryna barmasa gerek.
Prezident Barak Obamanyň 25-nji fewralda çykaran permany boýunça Liwiýanyň amerikan banklaryndaky doňdurylan pullary bolsa munuň 10 essesinden hem köp.
Doňdurylan pullaryň ykbaly
Liwiýanyň Geçiş geňeşi öz kanunylygyny 17-nji fewralda Liwiýanyň rewolýusion halky tarapyndan döredilen ýerli geňeşleriň kararlaryndan alýandygyny aýtsa-da, ony Liwiýanyň kanuny hökümeti diýip ykarar edýän ýurtlar diňe Katar, Italiýa, Fransiýa, Maldiwler, Kuweýt we Gambiýa. Birleşen Ştatlaryň özüni ykrar etmegini haýyş etmek üçin Geçiş geňeşi aprel aýynyň başlarynda ol ýere Ali Suleýman Aujalyny iberdi.
Gozgalaňçylaryň tarapyna geçmezden öň, Birleşen Ştatlarda Liwiýa ilçilik eden Aujaly: “Ak Tam Geçiş geňeşini ykrar etse, Liwiýanyň doňdurylan pullary gozgalaňçylaryňky bolup, olaryň ýeňiş gazanmak mümkinçiligini artdyrar” diýdi.
Ýöne bu iş beýle aňsat däl bolsa gerek. Waşingtonly adwokat Erik Ferrariniň pikiriçe, Geçiş geňeşi Birleşen Ştatlar tarapyndan resmi taýdan ykarar edilse-de, doňdurylan pullar olara degişli bolmaz. Sebäbi bu iş Birleşen Ştatlar üçin gaty töwekgelçilikli.
“Goý, Geçiş geňeşiniň bu arzuwy amala aşyp, bu pullar oňa geçirildi diýeli. Ýöne Kaddafi häkimiýet başynda galyp, kontrollyk onuň elinde bolsa, näme bolar? Olar ykrar edilse-de, bu seniň Liwiýa hökümetiniň baýlyklaryny hökümete degişli däl bir gurama berdigiň bolar. Şeýlelikde aslynda Liwiýa degişli pullar Geçiş geňeşiniň elinde galar” diýip, Ferrari aýdýar.
Bu logika boýunça, söweşler dowam edip ýörkä, oppozision güýçleriň Liwiýanyň Birleşen Ştatlardaky baýlyklaryny öz tarapyna geçirmek mümkinçiligi ýokary däl.
Amerikanyň Maliýe ministrliginiň işgärleri gozgalaňçylara kömek etmegiň ýollary barada häzir pikir alşylýandygyny aýtdylar. Ýöne Katar gozgalaňçylaryň zerur maliýe çykdajylaryny üpjün etmegi aňsatlaşdyrmak üçin ynam fonduny döretdi.
Nebit öňümçiligi gozgalaňçylaryň kontrollygyndaky şäherlerde dowam edýär. Olar nebitden 100 million dollar töweregi gazanç hem etdiler.


text:
Ysraýylyň hökümeti Yslamçy “Hamas” topary bilen gelnen ylalaşygy tassyklady. Şol dokumente laýyklykda, 2006-njy ýylda “Hamas” topary tarapyndan ýesir alnan ysraýyl harbysy Gilad Şalid azatlyga çykar.
Onuň öwezine Ysraýylyň türmelerinde oturan 1027 palestinli tussaglykdan boşadylar.
Ysraýylyň premýer-ministriniň aýtmagyna görä, Şalid ýakyn günlerde öýüne dolanar.
“Hamas” toparynyň lideri Haled Mişalyň aýtmagyna görä, 1027 palestinaly iki tapgyrda azat ediler. Birinji tapgyrda 450 adam azat ediler. Galanlar bolsa, iki aýyň içinde boşadylar. Azatlyga çykýanlaryň arasynda 27 aýal maşgala hem bar.


text:
Sişenbe güni Owganystanyň prezidenti Hamid Karzaý sapar bilen Hindistana barýar. Onu hindi ýolbaşçylary bilen duşuşygy halkara arenasynda Hindistanyň bäsdeşi Pakistan bilen Kabulyň arasyndaky gatnaşyklaryň dartgynlaşan ýagdaýynda geçer.
Prezident Hamid Karzaýyň Hindistanyň premýer-ministri Manmohan Sing bilen ikitaraplaýyn gatnaşyklary berkitmäge gönükdirilen şertnama gol çekişmegine garaşylýar.
Hindistan we Owganystan Pakistanyň häkimiýetlerini hindi we owgan territoriýalaryna hüjümleri amala aşyrýan ekstremistlere geleňsiz seretmekde aýyplaýar.


text:
Pakistanda sud ýurduň ozalky baştutany Perwez Muşarrafyň tussaglykdaky möhletini ýene-de iki hepde uzaltdy. Muşarraf 2007-nji ýylyň dekabrynda öňki premýer-ministr Benazir Bhutto garşy amala aşyrylan hüjüm bilen ilteşikde tussaglyga alnypdy.
Prokuror Çaudry Zulfikaryň sişenbe güni beren maglumatyna görä, Rawalpindiniň sudy Muşarrafy 14-nji maýa çenli öý tussaglygynda saklamaga görkezme beripdir.
Muşarraf başga bir iş boýunça hem 4-nji maýa çenli öý tussaglygynda saklanýar. Ol 2007-nji ýylyň noýabrynda ýurtda adatdan daşary ýagdaýy yglan edip, ýokary derejeli sudýalary wezipesinden aýyrmakda aýyplanýar.
Muşarraf dört ýyl bosgunlykdan soňra, geçen aý Pakistana dolanyp barypdy. Ol parlament saýlawlaryna gatnaşmakçy bolupdy.


text:
Penşenbe güni Gyrgyzystanyň häkimiýetleri ýurduň ozalky prezidentiniň inisi Ahmat Bakyýewiň tussag edilendigini mälim etdiler.
Maglumata görä, Ahmat Bakyýew Gyrgyzystanyň günortasyndaky Jalal-Abad şäherinde ele salnypdyr.
Gyrgyzystanyň içeri işler ministriniň orunbasary Melis Turgunbaýew habarçylara beren interwýusynda Ahmat Bakyýew bilen birlikde onuň birnäçe kömekçisiniň hem tussag edilendigini aýtdy. Ýöne ol tussag edilenleriň anyk şahsyýeti barada maglumat bermedi.
Gyrgyzystanyň polisiýa edarasynyň resmileri Ahmat Bakyýewiň geçen aý ýurduň günortasynda ýüz beren etniki bulagaýçylyklarda öz eliniň bardygyny boýun alandygyny hem aýdýarlar.
Ýurduň ozalky prezidenti Kurmanbek Bakyýewiň agasy Janybek Bakyýew hem häzirki wagt ýurtda gözleg astynda.


text:
Arçabil şaýoly bilen B.Annanow köçesiniň aýlawly çatrygynda gurlan “Ak bugdaý” binasy açyldy.
Türkmenistanyň ak bugdaýyň watanydygyny alamatlandyrýan täze binanyň umumy beýikligi 36 metre barabardyr. Onuň ýokarky böleginde iki metr beýikligi bolan altynsow bugdaý sümmülleriniň şekili bar. Ol bäş sany kuwwatly sütün arkaly baglanyşýar.
Türkmen halkynyň bitewüligini alamatlandyrýan bu şekil milli ruhy gymmatlygymyz hökmünde asyrlaryň jümmüşinden aşyp, şu günlerimize ýetipdir. Onuň binýadyndaky sekizburçlukdan sekiz küýzeden guýulýan suw bakylygy, mähriban topragyň jomartlygyny aňladýar. Umuman, ägirt uly bugdaý sümmüline meňzeş bu bina geçmişi, şu güni geljek bilen baglanyşdyrýar.


text:
Siriýanyň hökümeti Ženewa, BMG-niň howandarlygynda oppozisiýa bilen geçiriljek göni bolmadyk parahatçylyk gepleşiklerine öz delegasiýasyny iberjekdigini aýtdy.
Siriýanyň daşary işler ministri Walid al-Moallem 12-nji martda žurnalistlere hökümet delegasiýasynyň 13-nji martda Ženewa ugrajakdygyny, emma ol ýerde, eger-de oppozisiýa gelmese, 24 sagatdan kän eglenmejekdigini aýtdy. Bu gepleşikler 14-nji marta bellenilen.
Göni bolmadyk gepleşikleriň soňky tapgyry 3-nji fewralda, Damask hökümetiniň Orsýetiň goldawynda Aleppo şäherinde eden hüjümi netijesinde ýatdy.
Gepleşikleriň täze tapgyry iki hepdelik bölekleýin ýaraşygyň esasan saklanan mahalyna gabat gelýär.


text:
Demirgazyk Koreýa bilen Günorta Koreýanyň arasynda birnäçe aý dowam eden dartgynly gatnaşyklardan soň, iki ýurt gepleşikleri geçirmegi kabul etdiler.
Penşenbe güni kommunist liderligindäki Demirgazyk Koreýa Kaesong kompleksiniň gaýtadan açylyşynda Günorta Koreýa bilen gepleşikleri geçirmäge isleglidigini aýtdy.
Agzalýan bu kompleks soňky wagtlarda iki ýurduň arasynda dörän güýçli dartgynlylyklar sebäpli ýapylypdy.
Şeýle-de Demirgazyk Koreýanyň resmi habar agentligi, Phenýanyň iki Koreýanyň serhediniň arasynda aýra düşen maşgala agzalarynyň gaýtadan birleşmegi ýaly gepleşiklere hem açykdygyny aýtdy.
Günorta Koreýanyň resmisi Demirgazyk Koreýanyň gepleşikleri geçirmek baradaky teklibini “oňyn manyda kabul edýändiklerini” aýtdy.
Iki Koreýanyň arasyndaky gatnaşyklar, Phenýanyň geçen ýylyň dekabrynda orbita raketa uçarmagy we fewral aýynda ýadro synagyny geçirmegi bilen dartgynlaşypdy.


text:
«Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe ylym, tehnika we innowasion tehnologiýalar» atly halkara ylmy maslahaty
Hormatly kärdeşler!
Sizi 2017-nji ýylyň iýun aýynda Aşgabat şäherinde geçiriljek «Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe ylym, tehnika we innowasion tehnologiýalar» atly halkara ylmy maslahatyna gatnaşmaga çagyrýarys.
Halkara maslahat Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň 2016-njy ýylyň 4-nji noýabrynda kabul eden № 14989 Karary esasynda Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasy tarapyndan geçirilýär.
Guramaçy Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasy.
Maslahatyň iş dili: türkmen, iňlis, rus dilleri
Ylmy maslahatyň tematikasy:
- Türkmenistanyň ykdysady pudaklaryny kämilleşdirmek boýunça ylmyň we tehnikanyň gazananlary, ykdysadyýet ylymlary;
- nebit-gaz toplumynda, energetikada, oba hojalygynda, gurluşykda, binagärlikde, seýsmologiýada, dokma senagatynda, lukmançylykda we derman senagatynyň önümçiliginde hem-de beýleki pudaklarda innowasion tehnologiýalar;
- ynsanperwer ylymlary;
- tebigaty goramak, ekologiýa we tebigy serişdeleri netijeli peýdalanmak;
- geomaglumat ulgamlary, nanotehnologiýalar, biotehnologiýalar;
- energiýa we serişde tygşytlaýjy tehnologiýalar, energiýanyň alternatiw çeşmeleri;
- maglumat we telekommunikasion tehnologiýalar.
Maslahata gatnaşyjylaryň teklipleri boýunça, maslahatyň tematikasynyň üsti doldurylyp bilner.
Maslahata gatnaşmak üçin resminamalar 2017-nji ýylyň 7-nji martyna çenli kabul edilýär.
Maslahatyň işine gatnaşmak üçin talaplar.
GURAMAÇYLYK TOPARY
«Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe ylym, tehnika we innowasion tehnologiýalar» atly halkara ylmy maslahatyň işine gatnaşmak üçin materiallaryň resmileşdirilmegine bildirilýän


text:
Ýurduň ähli welaýatlarynda Türkmenistanyň Prezidentiniň adyndan uruş weteranlaryna we uruşda wepat bolanlaryň ýanýoldaşlaryna pul baýraklary we gymmat bahaly sowgatlar, ýaz güllerinden boglan ajaýyp çemenler dabaraly ýagdaýda gowşuryldy.
Türkmenistanda öz gahrymanlaryna çuňňur sarpa goýlup, weteranlara, esgerleriň ýanýoldaşlaryna, tylyň zähmetkeşlerine aýratyn üns we hormat bilen garalýar. Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe halk gahrymanlary döwlet tarapyndan hemmetaraplaýyn alada bilen gurşalandyr. Weteranlaryň saglygy, ýaşaýyş-durmuş şertleriniň gowulandyrylmagy şonda ileri tutulýar.
Weteranlar öz gezeginde Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowa urşa gatnaşyjylar we uruşda wepat bolanlaryň ýanýoldaşlary hakynda yzygiderli aladasy, asylly ylalaşdyryjylyk işi we häzir ýurdumyzda ýaýbaňlandyrylan giň gerimli özgertmeler üçin çäksiz hoşallyk bildirdiler. Weteranlar uruş ýyllarynyň agyr günlerini, ene topraga bolan çäksiz söýginiň agyr synaglara döz gelmekde we adamzadyň taryhynda gandöküşikli uruşda ýeňiş gazanmaga ýardam edendigini ýatladylar.
Biziň gadyrly weteranlarymyzyň — gaýduwsyz gahrymanlarymyzyň we Watan goragçylarymyzyň belent edermenligi ýaşlar üçin watançylygyň beýik nusgasy, türkmenistanlylaryň häzirki we geljekki neslini Watana çäksiz söýgi we wepalylyk ruhunda terbiýelemekde mynasyp ýol görkeziji bolup galar.
Baýramçylygyň öň ýanynda weteranlar bilen dabaraly duşuşyklar hem-de meşhur estrada we halk aýdymlaryny ýerine ýetirijileriň, ýurdumyzyň görnükli tans toparlarynyň gatnaşmagynda «Parahat» we «Toý mekany» medeni-dynç alyş merkezlerinde uly baýramçylyk konsertleri geçirildi. 7-nji maýda urşuň gahrymanlarynyň hormatyna «Halk hakydasy» ýadygärlikler toplumynyň «Watan mukaddesligi» muzeýinde çäre geçirildi. Şol gün Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň Taryh institutynda «1941-1945-nji ýyllardaky urşuň taryhy — watançylygyň nusgalyk göreldesi» atly ylmy maslahat geçirildi.
9-njy maýda 1941-1945-nji ýyllaryň urşunda faşizmden üstün çykylyp gazanylan Ýeňiş baýramy gününde ýola goýlan däbe görä, paýtagtymyzdaky «Halk hakydasy» ýadygärlikler toplumynyň «Baky şöhrat» ýadygärligine gül desselerini goýmak bilen wepat bolan milli gahrymanlarymyz sarpalanar.
Ýeňiş gününde Aşgabatda «Toý mekany» dynç alyş merkeziniň belent gümmeziniň astynda uly baýramçylyk konserti geçiriler. Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler partiýasynyň Merkezi geňeşi hem-de Uruş weteranlary guramasynyň Merkezi geňeşi onuň guramaçylary bolup çykyş eder. Konserte iň oňat estrada ýerine ýetirijileri, tans we beýleki döredijilik toparlary gatnaşarlar.
9-njy maýda Beýik Ýeňşiň hormatyna «Aşgabat» kinoteatrynda, «Türkmenistan» we «Watan» kinokonsert merkezlerinde, şeýle hem ýurdumyzyň welaýatlarynyň teatrlarynda we baýramçylyk meýdançalarynda baýramçylyk çäreleri geçiriler. Meşhur aýdymçylaryň we sazandalaryň, zehinli estrada ýerine ýetirijileriň we bagşylaryň gatnaşmagyndaky dabaraly konsertler ýurdumyzyň Medeniýet, Bilim, Goranmak ministrlikleri, paýtagtymyzyň we welaýatlaryň häkimlikleri tarapyndan guralar. Köp sanly dabaralaryň esasy gahrymanlary, elbetde, uruş we zähmet weteranlary bolar. Olara şeýle hem ýurdumyzyň ýaşaýjylary we myhmanlary, talyp ýaşlar, zähmet toparlarynyň wekilleri gatnaşar.


text:
Yragyň döwlet telewideniýesi ýurduň parlamentiniň indiki maslahatyny 12-nji awgusta çenli yza tesdirendigini habar berdi.
Yragyň täze parlamentiniň 1-nji iýulda geçirilen ilkinji maslahaty näbellilik bilen tamamlandy. Ikinji maslahatyň şu hepdede geçirilmegine garaşylypdy.
Parlament 1-nji iýulda geçiren maslahatynda spikeri saýlamak meselesine seredipdi, emma şaýy we sünni wekiller arakesmeden yzyna, geňeşler zalyna dolanmansoň, maslahatyň işi wagtyndan öň tamamlandy.
Premýer-ministr Nuri al-Malikiniň tarapdarlary iki aýdan gowrak wagt mundan ozal geçirilen saýlawlarda parlamentde köp orna eýe boldular.
Emma parlament ýurduň iň wajyp üç wezipesine adam saýlamak prosesine girişmekden uzakda galýar. Wezipeleriň ýurduň şaýy arap, sünni arap we kürt jemgyýetleriniň arasynda näresmi ylalaşyga görä bölünmelidigi aýdylýar.
General öldürildi
Şol bir wagtyň özünde-de Bagdadyň günbatarynda Yragyň ýokary wezipeli generaly atylyp öldürildi.
Premýer-ministr Nuri al-Malikiniň howpsuzlyk boýunça metbugat wekili general Najm Abdullah Sudanyň Ibrahim bin Ali şäherçesinde ok atyşykda öldürilendigini aýtdy, emma bu hadysa bilen bagly jikme-jik detallary getirmedi.
Bagdadyň günbatarynda ýerleşýän Abu Graib regionynyň Ibrahim bin Ali şäherçesi hökümet güýçleriniň bir aý bäri ýaragly söweşijiler bilen söweşýän ýeridir.
Faluja welaýatyna we Ramadi şäheriniň golaýyndaky käbir giňişliklere gözegçilik edýän “Yrak yslam döwleti we Lewant” atly toparlaryň ýolbaşçylygyndaky söweşijiler geçen aýda Falujadan Yragyň ululygy boýunça ikinji şäheri Mosuly basyp almak ugrunda öz hüjümlerini güýçlendirdiler we Bagdada golaýladylar.
“Yrak yslam döwleti we Lewant” atly topar Siriýada we Yragyň günbatar hem demirgazyk böleklerinde öz basyp alan giňişliklerinde Yslam halyfatyny yglan etdi.


text:
Salam lukman! Maňa androlog lukmany gonowaksina dermany bilen bejergi belledi. Bu derman barada maglumat berseniz minnetdar bolardym.
Saýtyň okyjysy.
Hormatly okyjy!
Gonowaksina – sözenek keseli dörediji gonokokk ýokançlyklarynyň gowşadylan görnüşinden taýynlanan serişdedir. Lukmançylykda sözenek keseliniň, erkek we aýal jyns agzalarynyň alawlama keselleriniň bejergisinde ulanylyp, bedeniň immun ulgamyny taplandyryjy serişde bolup hyzmat edýändir.
Bejergi serişdäniň 0,3-0,4ml. mukdaryndan başlanylyp, ol her gün keseliň geçiş aýratynlyklaryna baglylykda, 0,1-0,2 ml. çenli köpeldilip bilner. Dermanyň täsiri bilen gyzgynyň galmagy, üşütme, bedende döreýän agyrylar, sikeslenen agzalarda döreýän agyrylar, limfa düwünleriň ulalmagy ýaly alamatlar döräp bilýändir.
Ýürek-damar, peşew çykaryş ulgamynyň agyr kesellerinden, inçekeselden, howply täze döremelerden ejir çekýän näsaglara bu dermany ulanma bolýan däldir.
Ýüze çykyp biljek ýaramaz täsirleriň öňüni alyp, bejerginiň netijeli bolmagy üçin gonowaksina lukmanyň gözegçiligi bilen kabul edilmelidir.
Hormat bilen, saýtyň lukmany.
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
Pakistanyň resmileri ýurduň demirgazyk-günbatarynda güýçli ýagyndan onlarça adamyň wepat bolandygyny habar berdiler.
3-nji aprelde gije Khyber Pahtunkhwa regionynyň birnäçe etrabynda we Kaşmiriň Pakistan tarapyndan dolandyrylýan Neelam obasynda başlanan ýagyş zerarly suw joşguny emele geldi. Azyndan 53 adam wepat boldy we 60 çemesi adam keselhana düşdi.
Durnuksyz welaýatyň dürli böleklerinde 40 çemesi jaý ýumruldy.
Günorta Aziýanyň ýagyşly ýaz möwsüminde Pakistanda suw joşguny emele gelýär we oba ýerlerine uly zeper ýetirýär.
Geçe ýylda ýagyşlar tutuş ýurtda 81 adamyň ölümine sebäp boldy we 300 müň çemesi adama täsir ýetirdi.


text:
Birleşen Ştatlaryň günortasyndaky Tehsas ştatynda ýerleşýän harby bazada bir harbynyň gazaply oka tutmagy netijesinde 12 harby gullukçy ölüp, 31-si ýaraly boldy.
Goşun sözçüsi esgerleri oka tutan Nidal Malik Hasanyň özüniň hem ýaralanandygyny aýdýar, ozal onuň öldürilendigi aýdylypdy.
Hasandan başga iki sany esger hem güman edilip tutuldy, ýöne soň goýberildi. Prezident Barak Obama munuň elhenç zorluk hadysasy bolandygyny aýtdy.
Nidal Malik Hasanyň doganoglany Nader Hasan Foks nýuza oňa Yrakda gulluk et diýendiklerini we onuň muňa garşy bolandygyny aýtdy.


text:
Birleşen Ştatlaryň we Owganystandaky koalisiýa güýçleriniň ýokary derejeli komandiri Gunduz şäherindäki keselhana edilen ýowuz howa hüjüminiň Owganystanyň harby güýçleriniň haýyşy esasynda amala aşyrylandygyny aýdýar.
“Serhetsiz lukmanlar” (MSF) topary 3-nji oktýabrda edilen hüjümi amala aşyrmakda Birleşen Ştatlaryň ýolbaşçylygyndaky NATO güýçlerini aýyplady. Gürrüňi edilýän howa zarbasynda azyndan 22 adam, şol sanda “Serhetsiz lukmanlar” toparynyň işgärleri heläk boldular.
5-nji oktýabrda Pentagonda çykyş eden general John F.Kampbel (John F. Campbell): “Owgan güýçleri özlerine duşmanyň pozisiýalaryndan ot açylýandygyny aýtdylar we Birleşen Ştatlaryň güýçlerinden howa goldawyny soradylar” diýdi.
“Gapma-garşy maglumatlar”
“Şonda “Talybanyň” salýan howpuny ýok etmek üçin howa zarbasy çagyryldy we parahat ilatdan birnäçe adam tötänleýin öldürildi” diýip, general Kampbell belledi.
Birleşen Ştatlaryň ilkibaşda ýaýradan beýanatynda gürrüňi edilýän howa hüjüminiň Birleşen Ştatlaryň güýçlerine garşy abanýan howpa jogap hökmünde amala aşyrylandygy mälim edildi.
Kampbel bu waka boýunça alnyp barylýan derňew işiniň aýdyň bolmagy üçin harbylaryň tagalla etjekdigini aýtdy.
“Serhetsiz lukmanlar” topary Waşingtony “gapma-garşy” maglumat bermekde aýyplap, “Olaryň hüjüm baradaky düşündirişleri üýtgäp dur. Ilkibada olar hüjümi ikinji derejeli zyýan, soňra tragik waka diýip atlandyrdylar, häzirki wagtda bolsa hüjümiň jogapkärçiligini Owganystanyň hökümetiniň üstüne atmaga synanyşýarlar. Hakykatda bolsa şol bombalary Birleşen Ştatlar oklady” diýdi.
Keselhana ýapyldy
“Serhetsiz lukmanlar” topary keselhana edilen hüjümden soň Gunduzdaky işlerini bes etdiler.
Şeýle-de, medisina ugrundan haýyr-sahawat işlerini alyp barýan bu topar bu wakany uruş jenaýaty diýip häsiýetlendirip, munuň garaşsyz derňewler esasynda derňelmegine çagyrdy.
“Anyk prezumpsiýa laýyklykda uruş jenaýaty amala aşyryldy. “Serhetsiz lukmanlar” topary garaşsyz halkara organlaryň gatnaşmagynda wakanyň doly we aç-açan derňelmegini talap edýär” diýip, MSF-niň baş direktory Kristofer Stoks (Christopher Stokes) belledi.
Stoks 3-nji oktýabrda Birleşen Ştatlaryň we Owganystanyň hökümetiniň keselhana hüjüm edilendigi barada duýdurylandygyna garamazdan, bomba hüjümleriniň bir sagatdan gowrak dowam edendigini sözüniň üstüne goşdy.
“Serhetsiz lukmanlar” topary owgan we koalisiýa güýçleriniň keselhananyň takyk ýerleşýän ýerinden doly habarlydygyny aýdyp, olaryň dört ýyl bäri halka saglyk hyzmatyny hödürleýän desganyň ýerleşýän ýeriniň GPS kordinasiýalary bilen hem üpjün edilendigini nygtady.
Şol bir wagtda bu topar keselhana edilen howa zarbalarynda heläk bolan 22 adamdan başga-da 40 adamyň agyr ýaralanandygyny habar berýär. Bu wakada “Serhetsiz lukmanlar” toparynyň 12 işgäri we başga-da 10 näsag heläk boldy.
“Uruş jenaýaty”
MSF topary bomba hüjümleriniň amala aşyrylan döwri keselhanada 105 çemesi näsagyň, şeýle-de “Serhetsiz lukmanlar” toparynyň 80-den gowrak halkara we ýerli işgärleriniň bolandygyny aýtdy.
Bu topar keselhanada haýsydyr bir söweşijileriň bolandygy baradaky maglumatlary ret edýär.
Owgan häkimiýetleri gozgalaňçylaryň keselhananyň binasyny owgan güýçlerini we parahat ilatdan ýaşaýjylary nyşana almak üçin ulanandygyny öňe sürýär.
“Bu beýanatlar Owganystanyň we Birleşen Ştatlaryň güýçleriniň, 180 işgäri we näsagy bolan we doly hereket edýän desgany ýer bilen ýegsan etmek barada bilelikde karara gelendigini görkezýär. Sebäbi olar keselhanada “Talybanyň” agzalarynyň bardygyny öňe sürýärler” diýip, Stoks sözüni şeýle dowam etdirýär: “Bu hadysa uruş jenaýaty hökmünde kabul edilip boljak möçberdedir”.
“Serhetsiz lukmanlar” toparynyň Gunduzdaky keselhanasy demirgazyk-gündogar Owganystanda ýerleşýän we agyr ýaralylara medisina bejergisini berip biljek ýeke-täk edarasydyr.
Onuň ýapylmagy, hatda wagtlaýyn ýapylmagy-da, ýerli ilatyň saglyk ýagdaýyna örän ýaramaz täsir ýetirip biler.
Gürrüňi edilýän haýyr-sahawat toparynyň metbugat wekili Keýt Stegman (Kate Stegeman) “AFP” habar gullugyna beren maglumatynda: “MSF toparynyň keselhanasy indi işlemeýär. Saglyk bejergisine ýiti mätäç näsaglar beýleki saglyk merkezlerine geçirildi we häzirki wagtda keselhanamyzda “Serhetsiz lukmanlar” toparynyň hiç bir işgäri işlemeýär” diýdi.


text:
Şu gün Yragyň Maliýe ministrligi Hytaýyň häkimiýetleriniň bu ýurduň Hytaýa bolan bergilerinden 80 prosentini geçmäge razy bolandyklaryny mälim etdi.
Maglumata görä, bu baradaky ylalaşyga şu gün iki ýurduň wekilleri Pekinde gol çekipdirler.
Şu çaka çenli Yragyň Hytaýa bolan bergileriniň umumy möçberi 8.5 milliard dollar töweregi diýlip hasaplanylýardy.
Yragyň Maliýe ministrliginiň şu günki ýaýradan beýanatynda Yrak bilen Hytaýyň geçen ýyl 3.8 milliard dollarlyk özara söwda ylalaşyklaryny baglaşandyklary aýdylýar.


text:
“Itera” kompaniýasynyň tender komissiýasy Hazar deňziniň 21-nji türkmen sektorynda seýsmiki işleri geçirmek boýunça halkara tenderini yglan etdi.
Maglumatlara görä, tendere gatnaşmak üçin arzalar 25-nji dekabra çenli kabul ediler.
Ýakynda “WikiLeaks” internet saýtynda çap edilen ýaşryn diplomatik hatlarda «Itera» kompaniýasynyň prezident G.Berdimuhamedowa 60 milion ýewro durýan ýahta sowgat berendigi aýdylypdy.
Şunuň bilen baglykda, halkara «Global Witness» guramasy hem «Gaz kompaniýasy türkmen diktatory üçin ýahta satyn aldymy?» diýen sözbaşyly beýanat ýaýratdy.


text:
Şu gün Aşgabatda ekologiýa meselesine bagyşlanylyp, halkara konferensiýasy açyldy.
Bu konferensiýa «Ekologiýa meseleleri boýunça Türkmenistanyň halkara guramalary bilen hyzmatdaşlygy: gazanylan üstünlikler» ady bilen geçirilýär.
Türkmenistanyň Tebigaty goraýyş ministrligi tarapyndan gurnalýan bu forumyň işine dünýäniň 17 ýurdundan resmileriň we spesialistleriň gatnaşýandyklary habar berilýär.
Maglumata görä, iki gün dowam etjek bu forumda olar daşky sredany goramak hem-de bu ugurdaky hyzmatdaşlyklary ösdürmek meseleleri barada maslahat ederler.


text:
Tiz medisina kömek gullugyny çagyrmadyk maşgala az bolsa gerek. Adamyň saglygyna howp abanan pursady, onuň aman galmagy köplenç tiz kömegiň wagtynda ýetip barmagyna we lukmanlaryň ukybyna gönümel bagly bolýar.
Häzirki wagtda Lebapda tiz kömegiň işinde özgerişlikleriň görünýändigi barada habar berilýär. Lebap welaýatynyň adynyň efirde tutulmagyny islemedik ýaşaýjysy Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolup, öz başdan geçiren tejribeleri barada gürrüň berdi.
We are sorry, but this feature is currently not available


text:
Şu gün Nobel baýragynyň laureatlarynyň Berlinde gurnalan maslahatynda eden çykyşynda ozalky Sowet lideri Mihail Gorbaçýow Ýewropa Bileleşigi bilen Orsýeti özara gatnaşyklary gowulandyrmaklyga çagyrdy.
Ol öz çykyşynda, hususan-da, Ýewropa Bileleşigini Orsýetden nämä garaşýandygy barada anyk bir pozisiýa gelip bilmeýänlikde tankytlady.
Gorbaçýowyň bu tankydyna jogap edip, Ýewropa Komissiýasynyň başlygy Jose Manuel Barroso Ýewropa Bileleşiginiň Orsýeti kuwwatly, durnukly we ösüş ýolundaky döwlet hökmünde, şeýle hem kanunçylyga we ynsan hukuklaryna hormat goýýan döwlet hökmünde görmek isleýändigini aýtdy.


text:
Ýekşenbe güni Germaniýanyň we Fransiýanyň liderleri Angela Merkel we Nikola Sarkozi ýewro zonasyny gaplap alan maliýe krizisinden çykmagyň ýollary boýunça ylalaşyk gazandylar.
Gepleşikler tamamlanandan soň, iki lider Germaniýanyň we Fransiýanyň teklipleriniň oktýabr aýynyň dowamynda resmi taýdan äşgär ediljekdigini aýtdy. Şol teklipler beýleki ýewropa liderleri bilen maslahat ediler.
Ýewropa Bileleşiginiň 17-18-nji oktýabrda geçjek sammitinde ykdysady problemalar gepleşikleriň esasy temasy bolar.


text:
Günbataryň hökümete degişli bolmadyk guramalary bilen olaryň Merkezi Aziýaly ýaranlary Üstýurt düzlüginiň özboluşly tebigatyny goramak barada güýç birikdirýär.
Bir bölegi Özbegistana, bir bölegi hem Gazagystana we Türkmenistana degişli takmynan 200 müň kwadrat kilometrlik bu belent tekizlik dünýäde möhüm ýaýla landşafty bolup durýar.
Üstýurduň tebigatyny goramak baradaky bu bäş ýyllyk proýekte bu ugurdan iş alyp barýan toparlaryň birnäçesi gatnaşýarlar. Olaryň biri merkezi Britaniýada ýerleşýän Fauna & Flaura Interntional (FFI).
FFI-niň Ýewraziýa regional direktory Paul Hothamyň aýtmagyna görä, Üstýurt landşaftyny goramak proýektinden maksat platonyň gazak we özbek taraplarynyň dolandyrylmagyny uzak möhletleýin üpjün etmek.
“Biz bu işi landşaftyň öz meselelerine laýyklykda alyp barmakçy. Landşaftyň nyşany saýgak bolar. Maksat, goraw işlerini gowulandyrmak. Ýöne bu iş bilen ýerli ösüş we ýerli ilatyň islegleriniň arasynda deňagramlylyk saklanylmaly. Biz sosial, ekologik we haýwanat görnüşlerini synlamak işlerini utgaşykly alyp bararys” diýip Hotham aýdýar.
Saýgaklar
Düzlükdäki haýwanlar we ösümlikler agyr ekologik şertlere uýgunlaşan görnüşler. Ýöne bu regionyň iň meşhur ýaşaýjysy saýgak bolsa gerek. Ol şol bir wagtyň özünde-de howp astyndaky görnüşleriň biri bolup durýar. Töwerekdäki ykdysady ýagdaýyň ýaramazlaşmagy bu janawaryň eti hem şahy üçin köpçülikleýin bikanun awlanmagyna getirdi.
Hotham: “Saýgaklaryň sany 1990-njy ýyllarda bir milliona golaý bolan bolsa, häzir Gazagystan, Orsýet, Özbegistan we Türkmenistandaky umumy sany elli müň töweregi”.
Aýratyn-da howp astynda duranlary hem Üstýurtdakylar.
“Saýgagkaryň Üstýurt düzlüginde galanlarynyň sany on müňe-de ýetenok. Bäş toparyň içinde sany häzirem barha azalýany şolar. Beýleki regionlardakylara bolsa belli bir derejä çenli üns berilýär, goralýar. Üstýurtdakylaryň sany ozal ýüz müňlerçe bardy” diýip, Hotham belleýär.
Diňe bir platony goramak däl...
Işsizlik we suw ýetmezçiliginden has beter ejir çekýän Üstýurt platosynyň özbek tarapy. Ol Garagalpagystanda ýerleşýär. Bu hem Aral deňziniň guramagyndan hemmeden köp zyýan ýeten region.
Täze proýektde diňe bir platony goramak däl, eýsem azyk-owkat üçin haýwanlary bikanun awlamaz ýaly, ol ýerlerde ýaşaýan adamlaryň hem aladasy edilýär.
“Ýerli ilatyň arasynda köplenç öz maşgalasynyň ýa şol ilatyň ýaşaýyş ýagdaýyny gowulandyrmagyň pikirini edýän adamlar bolýar. Ýöne olarda bu pikirlerini amala aşyrmaga serişde bolmaýar. Biz şular ýaly ýagdaýda ownuk maliýe, tehniki goldaw we türgenleşik arkaly adamlara kömek bermegi hem niýet edinýäris” diýip, Hotham aýdýar.


text:
Türkmenistanda täze okuw ýyly başlandy. Her ýyl bolşy ýaly bu ýyl hem talyplar, okuwlary boýunça talaplar bilen bir hatarda, okuw formasy, has umumylaşdyrylyp aýdylanda, okuwyň tertip-düzgüni diýilip atlandyrylýan goşmaça talaplary hem ödemeli bolarlar.
Okuw formasy baradaky talap, oglan talyplar üçin bir renkdäki kostýum-balak we tahya bilen çäklense, talyp gyzlar üçin bolsa, okuwa uzyn, ýakasy keşdeli bir renkli köýnek we tahýa geýip gelmek ýaly bir giden şertleri öz içine alýar. Şeýle-de, talyp gyzlaryň geýýän köýnekleriniň matasy hem degişli ýokary okuw jaýyndan satyn alynan bolmaly.
Ondan başga-da bu talaplaryň arasynda talyp gyzlaryň uzyn hem iki örümli saçlarynyň bolmalydygy, hem-de okuwa makiýaž ulanman gelmelidikleri ýaly düzgünler bar. Talyplaryň okuwa hususy maşynlarynda gelmegi hem gadagan.
Talyplar, siz bu talaplara nähili garaýarsyňyz? Onuň oňyn hem oňaysyz taraplary nämelerden ybarat? Pikirleriňize garaşýarys.