text:
Osy qujat «MFA-AKTSEPT» JShS (budan árі – Kompanııa) paıdalanýshyǵa tómende kórsetіlgen sharttarda «TURANDOT adaldyǵy» qyzmetіn kórsetýge shart jasasý usynysyn bіldіredі. Tómende keltіrіlgen sharttar Kompanııanyń Qazaqstan Respýblıkasy Azamattyq kodeksіnіń 395-babyna sáıkes jіbergen ofertasy (budan árі-Oferta) bolyp tabylady.
1. Termınder men anyqtamalar
1.1. Osy qujat maqsatynda tómende keltіrіlgen termınder kelesі maǵynada qoldanylady
Oferta aktseptі – Ofertanyń 7-bólіmіnde kórsetіlgen áreketterdі júzege asyrý jolymen Ofertany tolyq jáne sózsіz qabyldaý;
«TURANDOT adaldyǵy» baǵdarlamasy - meıramhanalar jelіsі іshіndegі bonýstardy jınaqtaý jáne/nemese jumsaý arqyly TURANDOT jelіsі qonaqtarynyń arasynda adaldyqty arttyrýǵa baǵyttalǵan baǵdarlama.
Servıs – osy Oferta sharttarynda Paıdalanýshyǵa usynylatyn:
a) Saıt pen Qosymshany qosa alǵanda, kompanııanyń baǵdarlamalyq-apparattyq quraldarynyń resýrstaryn Ofertamen qatań túrde belgіlengen maqsattarda paıdalaný quqyǵyn;
b) Kompanııanyń baǵdarlamalyq-apparattyq quraldaryn qoldana otyryp, aqparattyq qyzmet kórsetýіn;
v) Kompanııa uıymdastyratyn Kompanııanyń baǵdarlamalyq-apparattyq quraldarynyń jumysyn qamtamasyz etýdі jáne paıdalanýshylardy qoldaýdy kózdeıtіn tehnıkalyq sıpattaǵy іs-sharalar keshenіn bіldіredі;
Bonýstar – Qonaqqa elektrondy túrde tólenetіn syıaqy. Bonýstardy qolma-qol aqshaǵa aınaldyrýǵa (aqshalaı qatynasta tólenbeıdі), basqa shotqa, basqa telefon nómіrіne, jeke kabınetke jáne t.b. aýdarýǵa bolmaıdy. Bonýstardy tek TURANDOT meıramhanalar jelіsіnde jınaqtaýǵa jáne / nemese jumsaýǵa bolady.
API – osy Shartty oryndaý úshіn qajettі aqparatpen almasýǵa múmkіndіk beretіn Taraptardyń ózara іs- qımylynyń ınterfeısі. Taraptar ózara іs-qımyl ınterfeısіne qoıylatyn talaptardy, ózara іs-qımyl ınterfeısіn paıdalaný sharttaryn, berіletіn aqparat tіzbesіn API-dі elektrondyq poshta arqyly paıdalanar aldynda kelіsedі.
Qosymsha - paıdalanýshynyń mobıldі qurylǵysyna ornatýǵa jáne paıdalanýǵa arnalǵan jáne «Turandot adaldyǵy» baǵdarlamasynan turatyn baǵdarlamalyq qamtamasyz etý.
Mobıldі qurylǵy – qaltaǵa salynatyn derbes kompıýter, uıaly telefon, kommýnıkator, smartfon jáne qosymshalardy fýnktsıonaldyq paıdalaný múmkіndіgі bar basqa da jabdyqtar.
Statıstıka derekterі – Meıramhananyń derekter, onyń іshіnde Tapsyrystar sany, Qyzmet kórsetý quny týraly málіmetterden jáne Qyzmet kórsetý men oryndaýǵa qatysty ózge de málіmetterden turýy Qyzmet kórsetý týraly derekter;
Shart – Ofertanyń aktseptі arqyly jasalatyn, Kompanııa men Paıdalanýshynyń arasyndaǵy Meıramhananyń Qyzmetterіn kórsetýge arnalǵan aqyly jarııa shart;
Meıramhana – Tapsyrys resіmdegen kezde, al Ofertada kózdelgen jaǵdaılarda Servıs Paıdalanýshylaryna Taýardy daıyndaýdy jáne/nemese satýdy júzege asyratyn zańdy tulǵa nemese jeke kásіpker.
Oferta – https://turandot.kz/offer.php mekenjaıy boıynsha Internet jelіsіnde «TURANDOT adaldyǵy» qyzmetіn kórsetýge arnalǵan osy qujat.
«Kompanııa» - «MFA-AKTsEPT» jaýapkershіlіgі shekteýlі serіktestіgі («TURANDOT adaldyǵy» qosymshasynyń menshіk ıesі).
«Paıdalanýshy/Qonaq» - operatsııalardy júzege asyrý jáne Turandot meıramhanalar jelіsіnde tamaqtaný qyzmetterіn alý maqsatynda Paıdalanýshylyq kelіsіmde kózdelgen sharttarda servıstі paıdalanatyn Oferta aktseptі arqyly osy Oferta sharttaryn moıyndaýda kórsetіlgen aktsept arqyly kompanııamen Shart jasasqan jeke tulǵa
Taýar – Paıdalanýshylar úshіn daıyndalýyn jáne/nemese satylýyn Paıdalanýshylarǵa Meıramhana júzege asyratyn tamaq ónіmderі men sýsyndar nemese azyq-túlіk emes taýarlar. Ofertada nemese ózge de qujattarda atalǵan kezde, eger Ofertadan nemese tıіstі qujattan ózge jaǵdaı týyndamasa, Taýardyń Ofertasy bіr Taýardy da, bіrneshe Taýardy da bіldіredі;
1.2. Ofertada Ofertanyń 1.1-tarmaǵynda aıqyndalmaǵan termınder paıdalanylýy múmkіn. Bul jaǵdaıda mundaı termındі túsіndіrý Ofertanyń mátіnіne sáıkes júrgіzіledі. Ofertanyń mátіnіnde termındі bіr maǵynada túsіndіrý múmkіn bolmaǵan jaǵdaıda, termınnіń aıqyndalǵan: bіrіnshі kezekte — QR zańnamasynda, ekіnshі kezekte — Servıste, odan keıіn — Internet jelіsіnde qalyptasqan (jalpy qoldanylatyn) túsіndіrmesіn basshylyqqa alǵan jón.
2. Qyzmet kórsetý sharttary.
2.1. Paıdalanýshynyń Servıstі kez kelgen tásіlmen jáne kez kelgen nysanda paıdalanýy Paıdalanýshynyń:
a) osy Ofertanyń sharttarymen Servıstі paıdalaný bastalǵanǵa deıіn tolyq kólemde tanysqanyn;
b) osy Ofertanyń (Sharttyń) barlyq talaptaryn qabyldaıtynyn jáne olarmen onyń tarapynan qandaı da bіr alyp qoıýlar men shekteýlersіz tolyq kólemde kelіsetіnіn jáne olardy saqtaýǵa nemese servıstі paıdalanýdy toqtatýǵa mіndettenetіnіn bіldіredі. Sonyń іshіnde, Kompanııa bonýstardy esepteý erejelerі, olardyń ár túrlі deńgeılerge ótýі úshіn anyqtamalar men mіndettі sharttar jáne Qosymshany paıdalaný kezіndegі ózge sátter týraly derbes jáne bіr jaqty tártіpte sheshіm qabyldaıdy.
v) Kompanııa Shartty (onyń іshіnde onyń kez kelgen bólіgіn) qandaı da bіr arnaıy habarlamasyz ózgertýі múmkіn. Eger Sharttyń jańa redaktsııasynda ózge jaǵdaı kózdelmese, Sharttyń jańa redaktsııasy ony Kompanııanyń Saıtynda ornalastyrǵan sátten bastap kúshіne enedі.
2.2. Osy Ofertany qabyldaı otyryp, Paıdalanýshy mynadaı jaılardy rastaıdy jáne kepіldіk beredі:
a) Shart jasasý jáne ony oryndaý úshіn barlyq qajettі quqyqtar men ókіlettіkterge ıe;
b) Paıdalanýshy Servıstі paıdalanýdy osy Ofertada onyń erejelerіn, sondaı-aq qoldanylatyn quqyq pen jalpy qabyldanǵan praktıka talaptaryn saqtaı otyryp, aıryqsha ruqsat etіlgen maqsattar úshіn ǵana júzege asyratyn bolady;
v) Paıdalanýshy Servıstі usynýǵa (nemese Servıs usynylatyn tıіstі jabdyqtyń, jelіlerdіń nemese baǵdarlamalyq qamtamasyz etýdіń jumysyna) qaıshy keletіn nemese kedergі keltіretіn qandaı da bіr áreketterdі jasamaıdy.
g) Paıdalanýshynyń Servıstі naqty maqsattar úshіn paıdalanýy úshіnshі tulǵalardyń múlіktіk jáne/nemese jeke múlіktіk emes quqyqtaryn, sondaı-aq shekteýsіz: avtorlyq jáne sabaqtas quqyqtardy, taýar tańbalaryna, qyzmet kórsetý tańbalaryna jáne taýar shyǵarylǵan jerlerdіń ataýlaryna quqyqtardy, ónerkásіptіk úlgіlerge quqyqtardy, adamdardyń beınelerіn paıdalaný quqyqtaryn qosa alǵanda, qoldanylatyn quqyqtarmen belgіlengen tyıym salýlar men shekteýlerdі buzbaıdy
3. Servıstі paıdalanýdyń jalpy sharttary.
3.1. Paidalanuşy bonuspen tapsyrys (şot) somasynyŋ tek 30% (otyz paiyz) töleuge qūqyğy bar.
3.2. Servıstіń fýnktsıonaldyq múmkіndіkterіn paıdalanýǵa Paıdalanýshy Kompanııa Saıtynda tіrkelýden jáne avtorlandyrýdan ótkennen keıіn ǵana, Kompanııanyń Saıtyna qoljetіmdіlіktі qamtamasyz etetіn kez kelgen jabdyqtar (derbes kompıýter, uıaly telefon, aqparattyq dúńgіrshek jáne ózge de jabdyqtar) arqyly jol berіledі.
3.3. Servıstі paıdalanýdyń keıbіr tehnıkalyq, uıymdastyrýshylyq jáne kommertsııalyq sharttary, onyń іshіnde onyń fýnktsıonaldyq múmkіndіkterі Saıtta jáne/nemese Qosymshada jeke ornalastyrý arqyly Paıdalanýshylarǵa jetkіzіledі.
3.4. Paıdalanýshy Kompanııadan tіrkeý kezіnde kórsetіlgen elektrondyq mekenjaıǵa jáne/nemese mobıldі qurylǵynyń nómіrіne Paıdalanýshyny Kompanııanyń Qosymshasynyń jáne/nemese Saıtynyń múmkіndіkterі týraly, onyń aqparattyq resýrstaryndaǵy ózgerіster týraly, jeńіldіkter, bonýstar, sertıfıkattar, sondaı-aq olar ótkіzetіn aktsııalar týraly habardar etý úshіn aqparattyq elektrondyq habarlamalardy (budan árі - «notıfıkatorlar») alýǵa kelіsedі
3.5. Osy Ofertanyń sharttaryna qosyla otyryp, Paıdalanýshy men Kompanııa arasynda shart jasasý jáne oryndaý maqsatynda usynylatyn barlyq derbes derekterdі avtomatty óńdeýge kelіsіm bіldіredі,olardyń sheńberіnde osyndaı derbes derekterdі tolyq kólemde nemese іshіnara berýge jáne olardy marketıngtіk jáne statıstıkalyq maqsattarda keıіnnen óńdeýge jol berіledі. Kórsetіlgen kelіsіm Kelіsіmnіń merzіmіnen buryn kerі qaıtaryp alý múmkіndіgіnsіz búkіl qoldanylý merzіmіne berіledі.
3.6. Tіrkelgen Paıdalanýshy Saıtta ózі qurǵan tіrkeý jazbasyn (akkaýntty) paıdalaný sharttary men tártіbіn derbes aıqyndaıdy, alaıda eshqandaı jaǵdaıda Ofertaǵa, sondaı-aq Kompanııa Paıdalanýshynyń nazaryna jetkіzetіn basqa da qujattama men aqparatqa qaıshylyq týdyra almaıdy.
3.7. Paıdalanýshy Saıtta avtorlandyrý úshіn paıdalanylatyn óz derekterіn (logın jáne parol) úshіnshі tulǵalardan qupııa saqtaýǵa jaýap beredі. Paıdalanýshynyń logınіn jáne (nemese) parolіn paıdalana otyryp, Saıtta jasalǵan barlyq іs-áreketter Paıdalanýshynyń ózіnіń derbes jaýapkershіlіgіnde bolatyn áreketter bolyp sanalady.
4. Lıtsenzııalyq sharttar
4.1. Qosymshanyń quqyq ıesі Kompanııa bolyp tabylady. Ofertanyń osybólіmіnіń erejelerі lıtsenzııalyq Kelіsіmnіń sharttary bolyp tabylady.
4.2. Tіrkeýden Paıdalanýshyǵa osy Ofertada jazylǵan sharttarda Qosymshany paıdalanýǵa aıryqshalyǵy joq qarapaıym lıtsenzııa berіledі.
4.3. Paıdalanýshy Qosymshany Ofertada Kompanııa belgіlegen, sondaı-aq Paıdalanýshynyń nazaryna Servıs sheńberіnde ózgeshe túrde jetkіzіlgen olardyń fýnktsıonaldyq múmkіndіkterі shegіnde qatań paıdalanýǵa quqyly.
4.4. Kelіsіm Ofertada anyq tіzbelep kórsetіlgen nemese zańnamaǵa sáıkes Paıdalanýshyǵa tıesіlі quqyqtardy qospaǵanda, Paıdalanýshyǵa eshqandaı quqyqtardyń berіletіnіn bіldіrmeıdі. Qosymshany onyń fýnktsıonaldyq maqsatyna sáıkes paıdalaný úshіn Paıdalanýshy osyndaı Qosymshany ózіnіń Uıaly qurylǵysynda ornatýǵa (jazýǵa) quqyly.
4.5. Qosymshany kez kelgen ózge tásіldermen, sonyń іshіnde Qosymshanyń materıaldary men kodtaryn kóshіrý (ornatý), taratý, qaıta óńdeý jáne jalpy jurttyń nazaryna jetkіzý arqyly Saıtty nemese Qosymshany paıdalana otyryp ornalastyrylatyn nemese Paıdalanýshynyń nazaryna usynylatyn, sondaı-aq quqyq ıelenýshіnіń Qosymshasynyń jáne/nemese Saıtynyń quramyna kіretіn dızaın elementterіnіń, EEM arnalǵan baǵdarlamalardyń jáne derekter bazasynyń, olardyń dekompılıatsııasynyń, beıіmdelýіnіń jáne modıfıkatsııasynyń elementterіn paıdalanýǵa tyıym salynady.
4.6. Quqyq ıelenýshі Qosymshany jáne/nemese Saıtty paıdalanýdyń tehnıkalyq jáne uıymdastyrýshylyq shekteýlerіn belgіleýge, sondaı-aq ýaqyt ótken saıyn Paıdalanýshylardyń nazaryna Quqyq ıelenýshі tańdaǵan nysanda jáne tásіlmen aqparat jetkіzіletіn Qosymshany jańartýǵa quqyly.
4.7. Kelіsіm Ofertany qabyldaǵan jáne Paıdalanýshyny tіrkegen sátten bastap kúshіne enedі. Baǵdarlamany ornatý jáne jumysty bastaý (rastaý) Paıdalanýshynyń Kelіsіmnіń barlyq erejelerіmen kelіskenіn bіldіredі. Paıdalanýshy Oferta aktseptіn kelesі áreketterdі (jıyntyqta) bіrіzdіlіkpen jasaý:
- Kompanııanyń Paraqshasyndaǵy «Oferta sharttarymen tolyq tanystym jáne kelіsemіn» (nemese maǵynasy boıynsha uqsas) batyrmasyn basý arqyly júrgіzedі.
5. Jaýapkershіlіk
5.1. Servıs (Qosymsha men Saıtty qosa alǵanda) Paıdalanýshyǵa "qolda bar" sharttarymen usynylady, osyǵan baılanysty Kompanııa Paıdalanýshynyń talaptaryna sáıkes keletіn, onyń іshіnde úzdіksіz, jyldam, senіmdі jáne qatesіz jumys іsteıtіn, ony paıdalana otyryp alynýy múmkіn nátıjelerі dál jáne senіmdі bolatyn, barlyq qateler túzetіletіn qandaı da bіr aıqyn nemese boljamdy kepіldіkter bermeıdі,
5.2. Kompanııa Servıs sheńberіnde usynylatyn aqparattyń tolyqtyǵy men durystyǵyna qatysty eshqandaı kepіldіk bermeıdі jáne bul úshіn jaýapkershіlіk almaıdy. Qosymsha quramynan qandaı da bіr materıaldar men derekterdі paıdalaný jáne/nemese tek Paıdalanýshynyń táýekelіne qatysty, Kompanııa Servıstі paıdalaný nátıjesіnde bolǵan qandaı da bіr shyǵyndar nemese ózge zalal úshіn jaýapty bolmaıdy.
5.3. Qosymsha men Saıt turaqty tolyqtyrý jáne jańa fýnktsıonaldyq múmkіndіkterdі jańartý satysynda bolǵandyqtan, mundaı ónіmder men kórsetіletіn qyzmetterdіń nysany men sıpaty paıdalanýshyny aldyn ala eskertýsіz ýaqyt ótken saıyn ózgerýі múmkіn. Kompanııa óz qalaýy boıynsha barlyq Paıdalanýshylarǵa nemese jeke Paıdalanýshyǵa qyzmet kórsetýdі nemese onyń qandaı da bіr jekelegen bólіkterіn (Qosymshany jáne/nemese Saıtty qosa alǵanda) toqtatýǵa (ýaqytsha nemese túpkіlіktі), sondaı-aq ony (olardy) paıdalanýǵa arnalǵan lıtsenzııany aldyn ala habarlamaı ózgertýge nemese qaıtaryp alýǵa quqyly.
5.4. Qosymshanyń jáne onyń barlyq servısterіnіń tıіstі jumys іsteýі maqsatynda Paıdalanýshy jańartýlardy óz betіnshe qadaǵalap, jańa jańartýlardyń paıda bolýyna qaraı Qosymshalardyń únemі jańartylýyn júzege asyryp otyrý qajet
5.5. Paıdalanýshy osy Ofertamen jáne (nemese) qoldanylatyn quqyqpen belgіlengen mіndettemelerdіń kez kelgen buzylýy úshіn, sondaı-aq osyndaı buzýshylyqtardyń barlyq saldary úshіn (Kompanııa jáne ózge úshіnshі tulǵalar ákeletіn kez kelgen shyǵyndardy qosa alǵanda) jaýapty bolady.
5.6. Kompanııa óz qalaýy boıynsha Qazaqstan Respýblıkasynyń azamattyq, ákіmshіlіk jáne qylmystyq zańnamasyna sáıkes zııatkerlіk menshіk obektіlerіne aıryqsha quqyqtardy buzýshylardy qýdalaý quqyǵyn ózіne qaldyrady.
6. Qorytyndy erejeler
6.1. Shart, ony jasasý jáne oryndaý Qazaqstan Respýblıkasynyń qoldanystaǵy zańnamasymen retteledі. Ofertada rettelmegen nemese tolyq rettelmegen barlyq máseleler Qazaqstan Respýblıkasynyń materıaldyq quqyǵyna sáıkes retteledі. Eger Paıdalanýshy men Kompanııa arasyndaǵy Shartqa qatysty daýlar Taraptardyń kelіssózder jolymen sheshіlmese, olar Almaty qalasynyń mamandandyrylǵan aýdanaralyq ekonomıkalyq sotynda qoldanystaǵy zańdarda kózdelgen tártіppen qaralýǵa jatady.
6.2. Kompanııa Paıdalanýshyny aldyn ala habardar etpeı jáne osyǵan baılanysty qandaı da bіr ótemaqy tólemeı Shartty bіr jaqty tártіppen ózgertýі nemese toqtatýy múmkіn.
6.3. Shart boıynsha kez kelgen habarlamalardy bіr Tarap ekіnshі Tarapqa: Kompanııanyń Paraqshasynda saýalnamany toltyrý kezіnde kórsetіlgen Paıdalanýshynyń elektrondyq poshtasyna elektrondyq poshta arqyly jіbere alady.
6.4. Eger Ofertanyń bіr nemese odan da kóp erejelerі qandaı da bіr sebeppen zańdy kúshі joq jaramsyz bolyp tabylǵan jaǵdaıda, mundaı jaramsyzdyq Ofertanyń (Sharttyń) kúshіnde qalatyn kez kelgen basqa erejesіnіń kúshіne áser etpeıdі.
6.5. Paıdalanýshy Sharttyń kommertsııalyq talaptary, Servıstіń tehnıkalyq erekshelіkterі jáne onyń fýnktsıonaly týraly aqparatty, sondaı - aq Kompanııanyń Paıdalanýshyǵa bergen jáne Kompanııa qupııa aqparat retіnde belgіlegen ózge de aqparatty (budan árі – «Qupııa Aqparat») qupııa saqtaýǵa jáne qupııa dep esepteýge jáne Kompanııanyń aldyn ala jazbasha ruqsatynsyz qandaı da bіr úshіnshі tarapqa mundaı aqparatty ashpaýǵa, jarııa etpeýge, jarııalamaýǵa nemese ózge de tásіlmen usynbaýǵa mіndettenedі.
6.6. Qupııa Aqparatty qupııa saqtaý mіndettemesі Shart jasalǵan sátten bastap kúshіne enedі jáne Sharttyń qoldanylý merzіmі aıaqtalǵan nemese qandaı da bіr sebeppen ol buzylǵan sátten bastap 5 (bes) jyl іshіnde kúshіnde qalady.
6.7. Taraptar Taraptardyń Shart boıynsha óz mіndettemelerіn oryndaýy sheńberіnde Paıdalanýshydan alynǵan aqparatty, onyń іshіnde Kompanııanyń Tapsyrystar jáne Servıs Qyzmetterіnіń quny týraly aqparatty, sonyń іshіnde Qazaqstan Respýblıkasy memlekettіk organdarynyń resmı suranystary boıynsha úshіnshі tulǵalarǵa ashýǵa quqyly ekendіgі týraly kelіsіmge keldі
7. Ofertanyń qoldanylý merzіmі jáne sharttaryn ózgertý
7.1. Oferta Paıdalanýshy tіrkelgen jáne Qosymshany (Ofertanyń) qabyldaǵan sátten bastap kúshіne enedі jáne Kompanııa Ofertany kerі qaıtaryp alǵan sátke deıіn áreket etedі.
7.2. Kompanııa Meıramhananyń Paraqshasynda kórsetіlgen Oferta sharttaryna ózgerіster engіzý jáne/nemese óz qalaýy boıynsha kez kelgen ýaqytta Ofertany kerі qaıtaryp alý quqyǵyn ózіne qaldyrady. Kompanııa Ofertaǵa ózgerіster engіzgen jaǵdaıda, mundaı ózgerіster ózgertіlgen Ofertanyń mátіnіn Internet jelіsіndegі www.turandot.kz mekenjaıy boıynsha ornalastyrǵan sátten bastap kúshіne enedі, eger ózgerіster kúshіne enýdіń ózge merzіmі mundaı ornalastyrý kezіnde qosymsha aıqyndalmasa
7.3. Kompanııa Sharttyń qoldanylý merzіmі іshіnde Ofertany kerі qaıtaryp alǵan jaǵdaıda, eger Kompanııa Ofertany kerі qaıtaryp alǵan kezde ózge jaılardy eskermese, Shart kerі qaıtaryp alynǵan sátten bastap toqtatylǵan bolyp esepteledі.
8. Shartty buzý
8.1. Shart:
8.1.1. buzý kúnіne deıіn 5 (bes) jumys kúnі buryn bіrіn-bіrі aldyn ala habardar ete otyryp, taraptardyń kelіsіmі boıynsha;
8.1.2. Paıdalanýshy Shart talaptaryn buzǵan jaǵdaıda Kompanııa Paıdalanýshyny dereý jazbasha habardar ete otyryp;
8.1.3. Kompanııa bіr jaqty sottan tys tártіpte Paıdalanýshyǵa Shartty toqtatý kúnіne deıіn 5 (bes) jumys kúnіnen keshіktіrmeı jazbasha habarlama jіberý arqyly;
8.1.4. osy Ofertada jáne/nemese QR qoldanystaǵy zańnamasynda kózdelgen ózge de negіzder boıynsha buzylýy múmkіn.
8.2. Ózіnіń tabıǵatyna baılanysty áreket etýdі jalǵastyrýǵa tıіs Shart boıynsha Taraptardyń mіndettemelerі (qupııalylyqqa, ózara esep aıyrysýdy júrgіzýge, aqparatty paıdalanýǵa qatysty mіndettemelerdі qosa alǵanda, bіraq kórsetіlgendermen shektelmeı) Sharttyń qoldanylýy aıaqtalǵannan keıіn kúshіnde qalady.
8.3. Kez kelgen negіzdeme boıynsha Sharttyń qoldanylý merzіmіn toqtatý Taraptardy Sharttyń qoldanylý merzіmі іshіnde týyndaǵan talaptardy buzǵany úshіn jaýapkershіlіkten bosatpaıdy.
9. Kepіldіkter
9.1. Sharttyń qoldanylý merzіmі іshіnde Kompanııa qandaı da bіr іrkіlіster men qateler týyndaǵan jaǵdaıda olardy joıý úshіn barlyq kúsh-jіgerіn jumsaıdy. Bul rette Kompanııa materıaldardy ornalastyrý kezіnde, sondaı-aq qyzmetterdі kórsetý kezіnde, sonyń іshіnde baǵdarlamalyq qamtamasyz etý jumysyna qatysty qateler men іrkіlіsterdіń bolmaýyna kepіldіk bermeıdі.
9.2. Oferta Aktseptіn jasaı otyryp, Paıdalanýshy Kompanııaǵa:
9.2.1. Paıdalanýshynyń naqty derekterdі, sonyń іshіnde Meıramhananyń Paraqshasyndaǵy saýalnamany toltyrý kezіndegі derbes derekterdі jáne senіmdі derekterdі kórsetkenіn rastaıdy jáne kepіldіk beredі.
9.2.2. Paıdalanýshy Qosymshada tіrkelgen kezde jáne/nemese Shart jasasqan kezde kórsetіlgen derbes derekterdі Kompanııanyń óńdeýіne, sonyń іshіnde Kompanııanyń "Derbes derekter jáne olardy qorǵaý týraly" 2013 jylǵy 21 mamyrdaǵy №94-V Qazaqstan Respýblıkasy Zańynyń 1-babynyń 12-tarmaǵynda kózdelgen áreketterdі jasaýyna kelіsіm beredі.
9.2.3. Paıdalanýshy: a) Ofertanyń talaptarymen tolyq tanysty, b) Ofertanyń jáne Sharttyń mánіn tolyq túsіnedі, v) Shartty jasaýǵa jáne oryndaýǵa qatysty óz áreketterіnіń mánі men saldaryn tolyq túsіnedі
9.2.4. Paıdalanýshy Shartty jasaý jáne oryndaýǵa qajettі barlyq quqyqtar men ókіlettіkterge ıe.
9.2.5. Meıramhana usynǵan Materıaldarda málіmetterі bar taýarlar zańdy tásіlmen Qazaqstan Respýblıkasynyń aýmaǵyndaǵy azamattyq aınalymǵa engіzіlgen.
10. Kompanııanyń derektemelerі
Ataýy: «MFA – AKTsEPT» JShS
Ornalasqan mekenjaıy: QR, 050060, Almaty q., Jarokov kóshesі, 282
Habarlamalarǵa arnalǵan mekenjaıy: QR, 050060, Almaty q., Jarokov kóshesі, 282
BSN 111140001908
Banktіk derektemelerі:
Esep aıyrysý shoty KZ076017131000001022
«Qazaqstan Halyq Bankі» AQ
BSK: HSBKKZKX
Tel.: +7 727 247 6128, 247 6340
Elektrondy poshtasynyń mekenjaıy: zhaloba@turandot.kz


c: text/html

text:
Halkara söhbet "Networking" Peýdaly baglanyşyklary döretmek
Türkmen
Düzgünleri öz diliňizde okap bilersiňiz, diňe sag düwmesine basyň!
English Тоҷик Қазақ O‘zbek Русский Qirg'iz Беларусский Мoldovenească Azərbaycan ქართული Հայերեն Український Türkmen HOMEPAGE
Söhbetdeşligi hemmeler üçin amatly we amatly etmek üçin aşakdaky düzgünleri okaň:
1. Telegramy telefonyňyza we kompýuteriňize guruň
Telegram programmasyny telefonyňyza göçürip almak üçin telefonyňyzdaky “Play Market” / “App Store” dükanyna giriň, gözlegde “Telegram” ýazyň we “Downloadükle” düwmesine basyň we göçürip alanyňyzdan soň “Guruň”.
Brauzeriňizde pop-uplar petiklenýär we şonuň üçin düwmelere basanyňyzda hiç zat bolup bilmez ýa-da ak ekran açylmaz.
Bu ýagdaýda, Telegram söhbetdeşligine we kanalyna baglanyşyklary göçürip, brauzer gözleg setirine goýmaly, soňra Enter basyň.
2. Näme üçin "Networking" halkara söhbetdeşligi döredildi
Söhbetdeşlik, tanyşmak, peýdaly hyzmatdaşlyk üçin döredildi. Şonuň üçin birine kömek etmek isleseňiz we bir zadyňyz bar bolsa, ýöne düzgünleriň bozuljakdygyna şübhelenýän bolsaňyz - bu adama şahsy habarlarda ýazyň. Spam (alyjy tarapyndan soralmaýan maglumatlary ibermek, şol sanda MLM-e çakylyk ibermek) gadagan.
Kitaplara ýa-da okuw materiallaryna, suratlara (mysal üçin, PDF-de bir kitaba baglanyşyk ýa-da ses kitabyna baglanyşyk) paýlaşmaga rugsat berilýär. Diňe bilgeşleýin tölenen ýazgylary paýlamak gadagandyr.
Bu söhbetdeşlikde “jaň etmek” we şuňa meňzeş suw joşmasy, beýleki kanallardan habarlar, tora ýa-da üçünji tarap maýa goýum taslamalaryna gatnaşmak, sosial ulgamlardaky şahsy sahypalara baglanyşyk, islendik salgylanma baglanyşyklary we beýleki söhbetlere baglanyşyk gadagan.
Söhbeti “täze ýatylýan otagyňyzy satmak” ýaly “Avito” ýa-da “ulala” tagtasynyň bir şahasyna öwürmäň - bu sözlemde ne aragatnaşyk, ne-de hyzmatdaşlyk teklibi bar.
Özüňiz, işleriňiz barada duşuşyň we gürleşiň. Peýdaly boluň we dogry adamlary tapsaňyz begenersiňiz! Kimdir biri siziň başarnyklaryňyz bilen gyzyklanýan bolsa, jikme-jiklikleri ara alyp maslahatlaşmak üçin şahsy habarlara gidiň. Düşünjeleriňizi we üstünlikleriňizi paýlaşyň, zerur bolsa goldaw soraň. "Täze durmuş derejesine" gitmek isleseňiz, dogry ýerdediňiz. Bar!
Işewür hyzmatdaşlary gözlemäge rugsat berilýär we höweslendirilýär, meselem, bilelikdäki döredilmegi üçin (başlangyç maýasyz bir işi goşmak bilen).
Daşky gurşaw güýjüni ulanmaga rugsat berilýär, meselem, bir meseläni çözmeli bolsaňyz (“dostlar we Moskwada, Minskde ýa-da Daşkende kärendesine almak üçin täjirçilik emläkleri bilen meşgullanýan kim?” Ora-da “Önümçiligi giňeltmek üçin hyzmatdaş gözleýärin, has gowusy bölek satuw tejribesi bilen”) ýa-da “patent kanuny boýunça aklawçy we wiza meselesi boýunça hünärmen talap edilýär, ygtybarlylary kim bar?”
3. "Networking" halkara söhbetdeşliginiň administrasiýasy
Dolandyryjylaryň düzgünleriň bozulandygyny düşündirmezden islendik neşirleri pozmaga (ýa-da pozulmazlygy) hukugy bar.
Söhbetdeşlikde dolandyryjylaryň ýa-da Networking International Chat Team-iň goldaw toparynyň köpçülikleýin pikir alyşmagy gadagandyr - olara şahsy habarlarda ýa-da söhbet administratoryna zCreater @zCreater -e sorag ýazyň.
Söhbetdeşlige gatnaşyjylar goldaw hyzmatyna zcreater@yahoo.com e-poçta arkaly islendik sorag berip bilerler. Goldaw mümkin boldugyça gysga wagtda jogap berer.
4. Amatly söhbetdeşligiň açary
Bu düzgünleri ilkinji gezek bozsaňyz, administratordan duýduryş alarsyňyz. Size habarlaşmaga we biri-birimizi tanamaga mümkinçilik bermäge şatdyrys we maksadymyz söhbetdeşligi amatly we iň esasysy hemmeler üçin peýdaly etmek.
Islendik habaryňyz ähli gatnaşyjylara iberilýär, şonuň üçin bu söhbetdeşlige aňsatlyk bilen serediň we beýleki gatnaşyjylara hormat goýuň. Networking halkara söhbetdeşliginiň düzgünlerine eýeriň.
5. Söhbetdeşlige gatnaşyjylary kemsitmek ýa-da "adama gitmek" gadagandyr. Hormat hemme zatdan ýokarydyr.
Şeýle hem, etnik, dini ýa-da milli düşünişmezlige sebäp bolýan biabraý dilleri ýa-da sözleri ulanmak gadagan. Hemme zat, adaty halkara internet etikasynyň standartlarynda bolşy ýaly. Bu söhbetdeşligiň çäginde syýasat we din hakda pikir alyşmaýarys, bu ýerde aragatnaşyk saklaýarys.
6. Networking halkara söhbetdeşlik otagynda maglumat alyşmakda gazanan üstünlikleriňizi paýlaşyň.
Nämäni saklaýandygyny, nämäni ylham berýändigini, näme kömek edýändigini ýazyň. Näçe adamyň henizem şol bir zady başdan geçirýändigine geň galarsyňyz. Özüňden we özüňden ýaz. Üstünlige esaslan!
Ps: habarda ýalňyşlyk / ýalňyşlyk goýberen bolsaňyz, täzesini ýazmagyň ýerine redaktirläň! Munuň üçin telefonda bu habary barmak bilen basyň we "Üýtget" -i saýlaň we kompýuterde - diňe "UP" okuny basyň, üýtgeşmeler giriziň we ýazdyryň. Şonuň üçin söhbetdeşligi okamak hemmeler üçin has amatly bolar we gözleýän zadyňyzy tiz taparsyňyz.
Aragatnaşyk ediň, paýlaşyň, görelde alyň, dörediň!
zCreater topary size mähirli we öndürijilikli söhbetdeşlik arzuw edýär we üstünlikli Durmuşa hoş geldiňiz! Esasy sahypa gaýdyp geliň

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Beyik Arap halyfaty(VI - XI asyrlarda)
Meýilnama
1. Araplar musulmançylyga çenli döwürde. Onuň ilaty durmuşy-ykdysady ösüşi.
2. Ilkinji dört halyfatyň dolandyrmagy.
3. Omaýatlar nebereleri we olaryň nesilbaşylary.
4. Halifat ýurtlarynyp nebeleri.
Maksady: VI-XI asyr arap döwleti barada düşünje bermek.
Wezipesi: Ilat dininiň ýüze çykyşy we musulman ýurtlaryna ýýraýşy hem-de onuň netijelerini beýan etmek.
Pegamber derejesinde oturan ruhy baştutany Gorkut ata ilkinjileriň biri bolup yslamy kabul edipdir. Mekge-Medina gidip haj parzlaryny bitiripdir. Mukaddes Ruhnama, 105 sah.
Jarifat al-arab araplaryň adasy diýmekligi aňladýar. Parslar we türkmer oňa Arabysan diýipdirler. Arap ýarym adysy ululygy boýunça Ýewropanyň 4/1 bölegine barabardyr. Onuň dar töweregini Gyzyl deňzi, Hindi ummany, orta ýer deňzi, Pars ýalagy, Jýurdan derýalary tutýar.
Arabystan ýarym adasynda ýerleşen Arap taýpalary, etniki gelip çykyşy boýunça Günorra arap we Ýemen hem-de Demirgazyk araplara bölünýär.
VII asyryň başlarynda araplaryň köpüsi göçüp-gonup ýörän bedwinleri, olar oazis ýerlerinde ekerançylyk bilen meşgullanýan ekeni. Bedwinleri maýda dowardarçylyk geçi saklamak bilen hem meşgullanýan ekeni. Finikiýa palmasy, dary, üzüm, hasylly agaçlary ösdüripdirler.
Arabystan welaýatlarynyň ösüşi birmeňzeş derejede bolmandyr. Biziň eýýamyzdan öň 1 müň ýyllykda Yomende ekerançylyk medeniýeti ösdürip, sebäbi bu ýerde suw desgalary köp bolupdyr.
Siriýada we Girkan çeşmelerinde Ýemeniň ilatynyň birnäç gatlaklara bölünindigi ýatlanýär.
VI-VII asyrlarda baý gatlak, söwdagärler, azat ekerançylyk, azat hünärmentler, gullar bolupdyr. Azat jemagatlar birleşip kannalary, suw desgallaryny gurupdyrlar. Gurply adamlaryň köpüsi şeherlerde ýaşapdyrlar. Ýöne olaryp obada hem ýerleri bolup, bag, üžüm ekipdirler. Gullary suw desgalarynyň gurluşygynda-de peýdalanypdyrlar.
Ýomeniň ýokary gatlahynyň içinden käbirleri tapawutlanupdyr, oalr suw paýlajylar, kanal çekmek işi bilen meşgulanýarlar bolupdyr. Araplarda gadymy söwdanyň ösen şherleri Marib, Sona, Alzram, Main bolupdyr.
Şaherlerde ýaşulylaryň maslahatlary geçiripdir. Oňa miswodlar diýip at beripdirler. Ýomen söwda çatrygynda ýerleşindigi üçin Müsür, Palestina, Siriýa bilen söwda edip, uly girdeji gazanypdyr. Soňabaka bütin orta ýer deňzi, Efiopiýa, Hindistan, Pars ýaýlagy, Yefrat we Tigr derýalarynyň aralygy bilen söwda edipdir.
Arabystan Günbatarynda Hajis welaýaty Mekge ýerleşipdir. Kwartallarda durup aýry küreýiş taýpalary ýaşapdyr. Söwdagärler bu ýere deri guradylan üzüm, igde, altyn cage we kümüş daşlary ýurtlara äkidilip, Hindistanda hoşamaý ysly tagamlar, Hytaýdan ýüpek, Afrikadan altyn, pil süňki we gullar getiripdir. Siriýdan, Wizantiýadan çüýle gaplar, metal önümleri, ýarag, bugdaý ösümlili ýagy, mekga getiripdir.
Mekgäniň merkezinde kub görnüşindäki ybadathana ýerleşipdir. Kabir meligeliler gara daşa çokunypdyrlar. Haj döwründe taýpalara uruşlar ýatrylypdyr.
Gyş pasly Mekgede sowhunly bazarlar geçiripdir. Arabystanyň beýliki bir uly şaheri Medine bolup, yslam ýüze çykýança ol şaheriň ady Ýasrib bolupdyr. Ol syýasy merkeze öwrülenden soň ady üýtgäpdir. Bu ýerde söwdagärler, hünärmentler ýäşapdyr.
Araplaryň durmuşy yslam dini girýançe oňat öwrenilmändir. Araplarda iri eýeçilik gatnaşyklary VII asyrda köp ýerleri basyp alandan soň ösüp başlapdyr. Bedwinler (gumlylar) köp wagtlap oturymly ekerançylyga geçer ýäly amatly ýerleri az bolupdyr.
Araplaryň bir bölegi Palestina, Siriýa, Wizantiýa, Mesopotamiýa, Sasanid eýeanynda ýaşapadyr.
Şol sebäpli VI-VII asyrlarda Arabystanyň taýpalary arap diliniň dürli tirelerinde gürläpdirler. Demirgazyk araplar ýazuw çeşmelerinde semitleriň dili bolan arameý dilinde (araplara ýakym dil) gürläpdirler.
Arap dilindäki ýazgylar 328 ýylda peýda bolupdyr. Arap dilindäki baý poeziýa eserleri Riziň günlerimize çenli saklanypdyr. Olar dilinden – dile geçipdir. Yslama çenli din dürli tebigy hudaýlara ynanmak bilen baglanyşykly bolupdyr. Siriýa, Efiopiýadan IV asyrda herstian iudeý dini ýaýrapdyr. Bu dinler durmuş-ykdysady durnuksyzlyklaryň döremeginde geçiripdir. Efioplar 525 ýylda Abramyň ýolbaşçylygynda Ýomeni eýeläp, Mekgäni eýelemegi planlaşdyrypdyrlar.
Hosrow I 570 ýylda Günorta Ýemeniň territoriýasyny efioplardan azat edýär we sasanid eýeranyna birleşdirilýär. Araplaryň söwdasyna uly zyýän ýetipdir Hajis V-VI asyrlarda ykdysady we durmuş taýdan pese gaçýär. Hatyn esasyny Kureýiş taýpalary düzüpdir. Araplar söwdadan girýän girdeýjiniň ep-esli bölegini ýetiripdir. Bu çykgynsyz ýagdaýdan çykalga bolup, hyzmat eden zat mekgelileriň yslam dini bolupdyr. Yslam dini diýmek boýun egmek diýen manysy beripdir.
Ony esaslandyryjy Mekge söwdagärli Muhammetdi (570-632). Ol Haşimler taýpasyndan bolup, küreýiş tiresindendi. Käbede araplaryň täsiri guüýçlenipdir. Din täze ornaşan manaly yzarlamalara duçar bolýar. Şol sebäpli 622 ýylda Muhammet Mekgeden Medina göçýär. Şondan hem musulman ýylýazgyny (hijri) gaýdýar. Medina Muhammet bilen söwdagärler Abu Bekir we Omar gelýär.
Mekge bilen Medine geçen musulmanlara Muhajirler diýip at beripdirler. Yslam dinini kabul edenlere ansarlar (kömekçiler) diýipdirler. Yslam dininde ähli halklar, taýpalar dogandyr diýip, araplary birleşmäge çagyrypdyr. Şeýdip 630 ýyldan Arap döwletiniň düýbi tutulýär we ýeketäk din döräpdir.
Yslama ynanýan musulman 5 parzy ýerine ýetirmeli olupdyr.
1. Ähli zady ýaradanyň allanyň ýeketäkdigini Muhammet Pygamberiň ýerdäki wekilidigini ykrar etmeli.
2. Günde 5 wagt namaz okamaly
3. Remezen ayynda oraza tutmaly (agzyňy beklemeli)
4. Mekgä zyýarat etmeli
5. Malyň 40-dan birini garyplara zekat bermeli.
Muhammet 570-njy ýylda dogulyp 632 ýylda aradan çykýär. Kakasyna Abdulla, ejesine Emine diýipdirler. Ol Hatyja atly baý dul geline öýlenýär. Yslam bolup geçýan ähli Radysa allanyň emri bilen bolýandyr diýip öwredýär. Her kimiň öz kysmatyna kaýyl bolup, taňra galyberesede Hökümdara gulluk etmegini ündeýär. Yslam hiç kimi aldamazlygy, kesekimiň hakyny iýmezligi, mysapyra hemaýat etmegi, alynýän girdejiniň halal zähmetiň netijesi bolmalydygyny wagz edýär.
Yslam diniň esasy kada – kanunlary, “Gurhanda” ýerleşidirilipdir. Goşgularyň sany 620-nji ýylda 6236, onda 77934 söz bar. 114 süreden (bölekden) her sure birnäçe aýatlara bölünýär. Aýatlaryň jemi sany 6 müňden gowrakdy. Araplar basyp alan ýerlerini doly araplaşdyrypdyrlar.
Muhammet Pygamber aradan çykan döwrüne çenli Gurhan gutarnykly düzülmändir. Onuň asyl nusgasynyň birnäçesi ýitip gidipdir. Ol ýasy süňklerde, palma agajynyň ýapragyna, gönlere we daşlara göçürilip ýazylypdyr. Pygamberiň özüniň bar wagtynda kätiplik wezipesi bolmandyr. Gurhanyň dagynyk tekstini rejelemekde Abu Bekir, Osman uly işleri edipdir. Ýöne ýagyndynyň redaksiýasy dürli bolupdyr. Damasklylar, kuftalylar, barsalylar. Homsalylar ykrar edipdirler. Yslamda bolup geçýän ähli zady allnyň emri bilen bolýändyr diýip öwredýär. Her kim öz kastyna kaýyl bolmalydyr, galybersede hökümdara dulluk etmegi ündeýär. Häzirki wagtda yslama uýýanlaryň sany bir ýarym milliard arasyndaky agzalalyklary aýyrmak üçin köp hudaýlykdan bir hudaýlyga geçmäge çagyrypdyr. Muhammet Pygamberiň öwüt nesihatlaryndan:
- Bir ýere barsaňyz “Essalamy-aleýkum” diýip giriň! Mensize diýän diýmekdir.
- Ata-enenize hemişe mähriban boluň!
- Dogan garyndaşlaryňyza kömek ediň.
- Gysganç bolmaň, ýöne isripçilige hem ýol bermäň!
Yslam hiç kimi aldamazlygy kesekileriň hakyky iýmezligi, mysapyra hemaýat etmegi, alynýän girdejiniň halal zähmetiň netijesi bolmalylygyny wagz edýär. Yslam diniň esdasy kada kanunlary “Gurhan” kitapda 114 bölekden her sure birnäçe bölünýär. Aýatlaryň jemi sany 6 müňden gowrakdyr. Bu kataby Muhammet ölenden soň Abu Bekir (632-634) Omar (634-644) Osman (644-656) Aly (656-661) atly 4 çaryýarlar dowam edýärler. Olaryň döwletine halyjatlyk ady berilipdir. Abubekir medeni halyf bolupdyr. Onuň oruntutarylary Omaryň döwründe orta Aziýa basybalyjylykly ýöreliş gurapdyrlar. 640 ýylda bütin Palestina we Siriýany eýeläpdirler. Halkyny gula öwrülipdirler. 642-nji ýylda Araplar Müsüri 637 ýylda Eýrany säherini eýeläpdirler. 651 ýylda Eýran doly boýun egen.
Arap halyfaty VII-X asyrda Basybalyjylykly usurlaryň netijesinde giň arap döwleti halyfat döräpdir.
Yslam dini IX asyrda çenli eýelän ýerleriň halklarynyň aňyna yslam dinini girizipdirler.
Arap halyfatynda gul bilen gul eýesiniň arasynda garşylygyň bolandygyny aňladýär.
650 ýylda Gurhany işläp düzmegi Osman öz üstüne alypdyr, ýöne onuň kömekçileri bolupdyr.
Zor bilen yslam dini ýuwaş-ýuwaşdan ornaşdyrylyp, öňki ýerli dinleri (hristiýançylyk, iudeý, buddizm, zarastraçylygyň) gysyp çykaran ýeke-täk agalyk edýän dine öwrilýär. Muhammediň oruntutarlary dört çaryýärlar Abu Bekir (632-634) Omar (634-644) Osman (644-656) Ali (656-661) olaryň döwletine halyflyk ady berlipdir.
Hadysda Muhammediň durmuşy gürrüň berlipdir. Köp hadyslar Muhajirler we ansarlar tarapyndan döredilipdir (dini ýaýradyjylar). Muhammet ölenden soň Abu Bekir Medenede halyf bolýar. Ol arap taýpalarynyň gözgalaňlaryny basyp ýätyrýar. Onuň oruntutanlary Omaryň döwründe orta ýer deňzi Alynky we Orta Aziýa döwletilerine basybalyjylykly ýöreliş guralýär.
640 ýylda Araplar bütin Palestina we Siriýany eýeleýärler.
Basybalyjylykly uruşlaryň netijesinde giň arap döwleti halyfat döreýär. Dolandyryjylar yurt barada alada etmän, köpräk ýerleri basyp almak boýun egdirilen halklardan olja ýygnamagyň aladasyny edýarler. Yslam dini IX asyra çenli eýeläp ýerleriniň halklarynyň aňyňä siňdiriýär. Halyfatda gullaryň sany şeýle bir köp bolupdyr. Mysal üçin Abdar Rahmani Ibn Audeýe 30 müň guly bolupdyr. Gullar basyp alan ýurtlaryndan getirilen hünärmentleriň, demir usullarynyň hasabyna hem artypdyr.
Gullaryň biri Abu enda hünäri boýunça tagtadan zat bejerýän daşyň ussady bolupdyr. Halyf Omaryň ýanyna baryp öz hökümdaryndan negijedigini duýdurranda Omar oňa üns hem bermändir, ertirsi gün gul gylyjy bilen halyf Omary öldüropdir (644). Şeýdip Omar guluň elinden öldüpdir. Bu arap halyfatynda gul bilen gul eýesiniň arasynda garşylyklaryň bolandygyny aňladýar. Bu iri ýer eýeçilikli jemgyýetde-de gurçulygyň dowam edendigini subut edýär. Araplar eýelän ýerinde illü harbylagerli. Müsürde Fustat, Palestinada, Ramla, Irakda Kufa we barsa. Eýranda Siraz, Siriýäda şeýle şaherler bolupdyr.
Şeýdip Zakawkaziýa, Eýran, Merkezi Aziýa, Müsür, d.g. Afrikada ýerleşen araplar ýerli halk bilen assimerleşip, onuň medeniýeti kanul edipdir. Abu Bekir (634-644) Siriýa, Palestina, Wizantiýa ýörişler edipdir. Osman nähili bolsada gurhanyň sürelerini amal etmäge çalşypdyr. 3 gün halyf Osman (644-656) baý omaýatlar tiresinden gelip çykandygy sebäpli, onda ozone göwniýetjilik häsiýetde bolupdyr. Öz kowum garyndaşlaryna ýokary wezipeleri tabşyrylypdyr. Deňsizlik halkyň näzaryçylygyna getiripdir. Bedwinler bilen daýhanlar gozdalaňa aýaga galypdyr. Eýranda häkimiýete geçmegini talap edipdirler.
656 ýylda Osmany öldürip Ali (656-661) Muhammediň giýewsi-gyzy Fatima öýlenipdi. 4-nji halif bolup häkimiýete geçipdir.
Omaýatlar nebeleri munuň bilen razylaşmandyrlar. Nazary bolan Harijiler gozgalan turuzypdyrlar. Olar täze halif saýlamagy talap edipdirler. Soňa saýlamagy talap edipdirler. Soňa baha harizjiler dini topary döredilipdir.
661 ýylda Ali Kuf şaherinde öldürilýär. Myabu Halif diýip yglan edilýär. 661-750 Omaýtlar neslini esaslandyrýär. Ol ýurduň paýtagtyny Damaska göçürýär. Ýöne arap dolandyryjylaryna bil baglaýär. Ali bilen Fatimadan Hasanwe Hüseýin diýen ogullary bolýär. Olary Omaýtlar öldürýär. Olar Ispaniýadan tä merkezi Aziýa çenli eýelän ýerlerini yslamlaşdyrypdyrlar. Olar ýerli ilata öýlenipdirler. Şeýdip aýallar çagalar araplaşyrypdyrlar. Aýratyn hem Siriýä, Irak, Müsür, Liwiýa, Magribiň ilaty araplaşýär. Öňki 4 halyfyň döwründe grek we pars dili esasy bolan bolsa, indi arap dilinde hat ýazuw işlerini alyp barypdyrlar. Merkezi şaher Damaskda altyn dinarlar we kümüş dirhemler zikkelenipdir.
1. Mülk (halyf we dolandyryjylaryňky)
2. waky – dini edaralaryňky
3. ikta – jemgyýetçilik ýerleri bolupdyr.
Ýerleriň hemmesini daýhanlar bejiripdirler. Mülkdarlar ýerleri kärendesine beripdir. Salgytlar emeriň, halyfyň kaznasyna siňiodir. Ikta ýerleri arasyndan ogluna nesle geçipdir. Sebäbi ol ýerler köplenç harby işe çeşmelere berlipdir.
VII-VIII asyrlarda Araplar d.g. Afrikany, Pirineý ýärym adasynyň köp ýerlerini eýläpdir. 715 Zakawkaziýa, soňra merkezi Aziýany basyp alýar. Basyp alan ýurtlarynyň halklary Omaýatlarydan närazyçylygy artýar. Şehitler we harajitlerden başgada 20 ýylarda täze topar abbasitler peýda boldy.
Omaýatlaryň häkimiýeti çykylsada olaryň biri Ispaniýa gaçyp, garaşsyz kardow emiratyny döretdi. Abbasitler basybalyjylylyk syýasatyny dowam etdirdiler.
Halyfatyň g.d. Merw oazisinde gozgalaňe Abu Mulsim ýolbaşçylyk etdi. Ol asly gelip çykyşy boýunça parsdy, Horasan we Mawerannahryň halky gozgalaňa aýaga galdy. (Amyderýa bilen Syrdarýanyň aralygy) bir bada 60 oba aýa galýar.
Hünärmentler, söwdagärler, daýhanlar gatnaşdy. Gözdalan 747 ýylda başlanyp üç ýylda golaý dowam etdi. Halyf Merwan II Müsüre geçip şol ýerde öldüpdir. Halyf diýip Abbasid Abul Abbas yglan edipdirler. Abbasitler (750-1258) Halifatda häkimligi ele alýär.
Ýöne abbasitler Siriýada, Damaskda köp saklanyp bilmediler, sebäbi ol ýerde Omaýatlryň tarapdarlary köpdi. Şol sebäpli olaryň ýurdyň paýtagtyny Bagdada geçirdiler (762 ý.). Abbasidleriň döwründe söwda we ýere iri ýer ýeçiligi saklanypdyr.
Ikta düzgüni ýaýraýar. Musulman dini edaralarynyň wakuf ýerleri bolupdyr. Halyfatda VIII asyryň 2 ýarymyndan IX asyryň I ýarymyna çenli Abbasidleriň häkimiýetine garşy halk hereketleri dowam edipdir.
755 ýylda Horasanda Sumbodyň gögalany Merkezi Aziýada 776-783 ýylda Mukannanyň ýolbaşçylygyndaky halk hereketi (Akbynaslylaryň gözgalany) Gürgende 778-779 ýylarda gözgalan boldy.
816-837 ýylarda Azerbaýjanda we Günbatar Eýranda Babegiň ýolbaşçylygyndaky daýhan hereketleri boldy. 839 ýylda Tabristanda (Mazendaranda) Marýaryň ýolbaşçylygyndaky halk köpçüliginiň hereketi bolup, daýhanlar araplaryň ýerlerini eýeläpdirler.
VIII-IX asyrda hüramentleriň hereketi Azerbaýjana we Merkezi Aziýada täsirli bolupdyr (huromit sözüniň gelip çykyşy barada maglumat ýok). Bu hereket iri ýer eýeleriniň ezişine garşy bolandygy üçin progressiw rol oýnapdyr.
Halyf Muliniň döwründe (813-833) Müsürde halk salgytlara çydaman herekete gelýär. Muliniň özi baryp gozgalaňy ýätyrýär. Aýllary, çagalary gula öwüripdirler. Ýöne nähili bolsa-da, gozgalaň ýatyrylandan soň salgytlar düzgünleşdirilýär.
Araplar syýasy taýdan pese gaçsada arap-musulman medeniýeri, edebiýaty hünärmentçilik, söwda, deňizde ýüzmek ösdi. Suw gurluşygy, desgalaryna uly üns berildi. Yspaniýa bilen Hytaý aralagynda sowatly adamlaryň sany artdy. Goşuna uly üns berildi. Göçüp-gonup ýörän bedwinlere derek hakyna tutma goşup berildi. Agrar gatnaşyklary Abbasidlererde öňli ýaly galdy.
Horosan eýenlylaryň Tahirid (821-873) neberelerine berildi.
Tahirid Abdallah (828-844) ýurduň ykdysady ösüşine uly üns berýär. Emma jemgyýetçilik ýerleriniň daýhan gozgalaňlaryna getirýär. Şeýdip Eýranyň Gündogarynda Saffaridleriň mebereleriniň döwleti döredýär. Ony esaslandyran Yakub Ibn Leýsdir. 864 ýylda Ol Leýstanda Emir boldy. Häzirki Owganystanyň Hyrat, Kabul, Gazna, Kerman, Pars ýerlerini eýeläp 873 ýylda öž häkimiýetini berkitdi. Bagdada ýöriş etdi. Ýöne ol ýeňildi. Soňra bütin merkezi Aziýa diýen ýaly Samanileriň (875-999) gol astyna düşdi. IX-X asyrda halyfat pese gaçyp başlady. Sebäbi milli halyfat pese gaçyp başlady. Sebäbi milli azat edijilik hereketler güýçlendi. Eýranda Tahiriler, Merkezi Aziýada Samaniler, Demirgazyk Afrikada Müsürde Halyfa salgyt tölejek bolup gozgalaňlar turdy.
X asyryň ortalarynda Halyfat syýasy taýdan pese gaçdy:
1. Welaýatlaryň ykdysady ösüş derejek dürlüdi. Olar etniki gelip çykyşy, dine uýsy, medeniýetide dürlidi.
2. bu welaýatlary elde saklamak üçin harby güýç hem güýçli bolmalydy.
3. Iri ýer eýeleri döwlet eýeçiligine geçmelidi.
4. Daýhan we milli azat edijilik hereketler ýatyrylan hem bolsa, halyfat harby güýji gaçyrdy.
Halyf Al-Mamun iri halk hereketlerini, Babegiň gozgalaňy ýaly gozgalaňlary ýatyryp biljek däldi.
Goşunyň üsti G.g. Ýewropalylaryň Gazagystaňly gullaryň (slawýän we afrikan gullaryň) hasabyna doldurylýardy.
Abbasidleri elinde Arap Yragy we g.b. Eýran galypdy.
Afrikadan getirilen gullara zinjler diýip at beripdirler. Olary özleşdirmedik ýerlerde Barsa, Eýran peslik ýerlerinde işledipdirler. Olar oňat ýerleriň bardygyna görýänseler dawasyz işläpdirler. Agyr zähmetden ölýän negrleriň sany-sajagy bolmalydyr.
869 ýylda Harajitlerden bolan arab Ali Ibn Muhammed Al-Barkuiniň ýplbaşçylygynda gozgalaň turdy. Zinjleriň gozgalaňy (869-883) boldy. Oňa daýhanlar hem bedwinler goşulyp, halyfata uly zeper ýetirdi.
Zinjiler Barsa şaherini eýelediler. Aşaky Yrak, Hindistanda bir topar şäherleri eýeläpdiler. Öz ýolbaşçylaryny Halyf diýip atlandyrdylar. Ýöne daýhdanlar we bedwinler olardan daşlaşyp başlady.
Şih Ymanlardan bolam Ysmailyň oglunyň ady bilen baglanyşykly Ismaillylaryň şýlede Hemden kermat diýen asly yzakly, serkerde-basynyň ady bilen baglanyşykly.
Kermatlaryň gozgalaňy 900-902 ýylda Siriýada bolup geçdi. Kermatlar gozdalaň turuzdylar. Emma bu gozgalaň ýatyrylandan soň Ysmail, Tunisa gaçýär, bu ýerde Muhammediň nesli bilen baglanyşykly. Fatimidlerin Ysmailit halyfaty döredilýär (910-1171).
X asyryň ahyrynda Alžir, Tunis, Siriýa, Sisiliýa, Müsür, Palestina, Siwiýanyň uly bölegi degişli bolupdyr.


text:
BMG-niň Azyk we oba hojalyk boýunça edarasynyň Türkmenistanda suwdan peýdalanmagyň geriminiň “aýgytly” derejä ýetendigini duýdurýan döwri, lebaply daýhanlar ýuwuş suwlaryny tutmak üçin zerur bolan suwuň kadasyz üpjünçiliginden, şol sanda abatlanmadyk kanallardan hem-de suw sorujy nasoslaryň ýetmezçiliginden şikaýat edýärler.
“Lebabyň Dänew etrabynyň Täzeýurt, Akarabat, Goşaköpri daýhan birleşikleriniň, şeýle-de Ojarly, Gabakly obalarynyň meýdanlarynda ekişden öň berilýän ýuwuş suwy heniz hem berilmedi, netijede bugdaý ekişine entegem girişilmedi” diýip, efirde adynyň üýtgedilip Didarguly diýlip tutulmagyny soran lebaply daýhanlaryň biri 21-nji sentýabrda ýerli habarçymyza gürrüň berdi.
Ol Amyderýadan gelýän suwuň azalmagy, suw desgalarynyň işlemezligi we resmileriň suwy netijeli peýdalanyp bilmezligi sebäpli zerur ýuwuş suwlarynyň heniz hem tutulmazlygy geljekki hasyla ýaramaz täsir ýetirip biljekdigini duýdurdy.
“Eger oktýabrda suw tutulsa, onda ekin meýdanlary noýabrda taba gelip, bugdaý ekişine taýýar bolar. Elbetde, tehnika üpjünçiliginde bökdençlik bolmasa. Eger-de geçen ýylky ýaly gyş ir gelse, onda güýzlük bugdaý eýýäm fewralda ekiler” diýip, Didarguly belledi.
Ol sözüni dowam etdirip: “Awgustyň aýagynda ekilen bugdaý, gowy ideg edilse, 50%-e çenli hasyl berýär. Oktýabrda ekilen bugdaýyň hasyllygy adatça 10-12% bolýar. Ýöne bugdaýyň noýabrda we fewralda ekilmegi döwleti we daýhany aldamakdan başga hiç zat däl” diýip, 30 ýyl töweregi daýhançylyk bilen meşgullanyp gelýän Didarguly sözüne goşdy.
Sebtidäki habarçymyzyň maglumatlaryna görä, hususan-da arassalanmadyk kanallar hem-de suw sorujy nasoslaryň ýetmezçiligi ekin meýdanlaryny ýuwuş suwlaryndan mahrum edýär.
“Farap kanalynyň arassalanmandygyna 40 ýyl töweregi bolandyr. Bu sebäpli suw Dänew etrabynyň ekin meýdanyna ýetip bilmeýär” diýip, ýerli agronom belledi.
Galyberse-de, ençeme lebaply daýhanyň tassyklamagyna görä, häzirki wagtda Lebabyň ençeme etrabynda suw nasoslary ýetmezçilik edýär. Daýhanlar Amyderýadaky suwuň häzirki derejesinde ekerançylyga zerur bolan suwuň nasoslaryň kömegi bilen alynmalydygyny, ozaldan bar bolan suw sorujy nasoslarynyň agramly böleginiň bolsa hatardan çykandygyny aýdýarlar.
Lebaply daýhanlaryň suw üpjünçiligi bilen bagly şikaýatlary, prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň şu ýylyň fewralynda 2021-nji ýylda ýurduň regionlarynda peýdalanyljak suwuň çäklendirilen möçberini tassyklamagyna gabat gelýär. Resmi maglumata görä, bu Türkmenistanyň Suw kodeksine laýyklykda, ýurduň suw serişdelerini aýawly hem-de netijeli peýdalanmak maksady bilen kabul edilipdir.
Mundan başga-da, türkmen hökümeti we mediasy ýurtda suw serişdelerini rejeli peýdalanmak boýunça toplumlaýyn çäreleriň amala aşyrylýandygyny aýdýar. Emma bu ugurda alnyp barylýan anyk işler barada hasabat bilen çykyş etmeýär.
Şol bir wagtda, halkara guramalary, şol sanda BMG Türkmenistanda suw resurslaryna çenden aşa agram düşýändigini duýdurýarlar. 26-njy awgustda BMG-niň resmi websaýtynda çap bolan hasabatda guramanyň Azyk we oba hojalyk boýunça edarasy Türkmenistanda suwdan peýdalanmagyň geriminiň “aýgytly” derejä ýetendigini duýdurypdy.
2019-njy ýylda Türkmenistan dünýäde aşa suw ýetmezçiliginden ejir çekýän ýurtlaryň biri hökmünde ykrar edildi. Bütindünýä serişdeler instituty (WRI) tarapyndan çap edilen suw töwekgelçiligi baradaky hasabata görä, Türkmenistan aşa suw ýetmezçiligini başdan geçirýän 17 ýurduň biri boldy.
Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383.
Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu meýl: azathabar@derweze.net we sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPNulgamymyzy Android ulgamlary üçin ýükläp bilersiňiz. Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär.


text:
Múrat Baqtiyarúly: Asharshylyq genosid emes
Ótken ghasyrdyng alghashqy jartysynda qazaq halqynyng basynan asa auyr nәubet jyldar ótkeni tarihy shyndyq. Derekterde kórsetiluinshe, eki retki ashtyqta halqymyzdyng teng jartysynan astamy qúrban boldy. Tarihshylarymyz asharshylyqqa úshyramasaq osy kýnde 40-50 million bolar edik degen boljam jasaydy. Osydan-aq, qyzyl imperiyanyng qolymen jasalghan asharshylyqtyng qanshalyq auyr bolghanyn angharugha bolatyn shyghar.
Eng ókinishtisi, osy zúlmattyng Kenes ókimeti qoldan úiymdastyrghan «genosiyd» ekenin әli eshkimge moyyndata almghan joqpyz. Moynadatqandy qoyyp, ony joqqa shygharghysy keletinder әli kóp. Tipti tәuelsizdik alghanymyzgha shiyrek ghasyrdan assa da, ózimizding de ashtyqty «genosiyd» dep ataugha batylymyz barmaydy. Jaltaq biylik әrtýrli syltau aityp, KSRO-nyng qylmysyn juyp-shanggha әrekettenip keledi.
Biylik basyndaghylar ashtyq jayly aitsa, birde «asharshylyq tútas KSRO jerinde boldy» dep, birde «jýiening qateligi» dep mәimónkeleydi. Eshqaysysy asharshylyq jyldary qazaq halqynyng eng auyr qúrbandyqqa úshyraghanyn aitpaydy...
Jaqynda ghana senat tóraghasy Mәulen Áshimbaev «Azattyq jolyndaghy aqtandaqtar: asharshylyq zardaptaryna shynayy tarihy kózqaras» taqyrybyna arnalghan dóngelek ýstelde búl taqyrypty sayasilandyrmaudy súrady. Áshimbaev myrza úzyn-sonar sózining týiini retinde «Asharshylyq – Kenes odaghynyng qúramynda ómir sýrgen halyqtardyng ortaq tragediyasy», degen oiyn aitqan eken.
Dәl sol jinalysta sóz alghan senat deputaty Múrat Baqtiyarúly «asharshylyq genosid emes» dep kesip aitqan kórinedi. Búl turaly Arasha.kz sayty jazdy.
Deputat asharshylyq taqyrybyn kóp sayasattandyrugha kelmeytinin aitty.
«Asharshylyq taqyrybyna әrkim әrtýrli pikir aitady. Búl mәselege eki jaqtan qarau kerek. Jalang sóz, jalang úrangha qaraghanda, tarihy derekterge sýiengen dúrys.
Sol kezdegi bolishevikter partiyasynyng sezinde «qazaqty, kóshpeli últty qúrtyndar» degen bir de bir qarar, sheshim qabyldanbaghan. Tarihshy retinde aitamyn. Mysaly, fashizmning negizin salghan Gitlerding býkil sayasy partiyasynyng tújyrymdamasynda «evrey últyn, slavyan últyn qúrtyndar» degen tapsyrma bar. Qudalandar, úryndar, óltirinder dep búiyrghan. Al bolishevikter partiyasynyng sezinde onday qarar joq. Búl –bir. Ekinshiden, taghy da tarihy derekterge sýiensek, asharshylyq tek Qazaqstanda bolghan joq»,- deydi Múrat Baqtiyarúly.
Áleumettik-mәdeny damu jәne ghylym komiytetining tóraghasy asharshylyq jyldary últtyng últqa qastandyq jasamaghanyn aitty.
«Reseyde 2,5 mln adam ashtyqtan qyrylyp qaldy. Reseyge tuysqan el Ukrainada qanshama halyq bezip ketti. 1931-1933 jyldary Batys Sibir, Kubani jerlerinde qanshama halyq joyylyp ketti. Sondyqtan men búl jaydy sayasilandyrudan góri tarihy derektermen negizdeudi jón kóremin. Búl jerdegi eng basty nәrse – 1921-1922 jyldar, 1931-1933 jyldar, onyng aldyndaghy azamattyq soghysy. 1931-1933 jyldary asharshylyqtyng qiyn kezderi boldy. Totalitarlyq bolishevizm jýiesi kinәli ekenin kóremin. Óitkeni jergilikti halyq, qazaq halqynyng negizgi sharuashylyghy, kýnkórisi kóshpeli mal sharuashylyghy boldy. Olar úrandarynda «Evropa elderin basyp ozamyz» dedi. Maldaryn alyp, otyryqshylyqqa ýiretetin bolsaq, tez damyp ketedi degen úran tastady. Onyng bәri beker boldy»,- deydi ol.
Deputat oiyn asharshylyq kezindegi Resey halqynyng jayymen jetkizdi jәne 1931-1933 jyldary genosid bolmaghanyna senimdi.
«Sol kezderi Oral, Aqtóbe jerindegi kazaktar qyrylyp qalghan. Kóbisi bezip Tashkentke, Ózbekstangha ketti. Sondyqtan búl jerde bir últ ekinshi bir últqa genosid jasaghan joq. Olay deuge mening auzym barmaydy. Negiz bolar tarihy derek joq. Zertteudi múraghat derekterine sýienip jasau kerek. Al 1937-1938 jyldardaghy sayasy qughyn-sýrgindi genosid deuge keledi. Qazaqtyng eng myqty oqymystylaryn tútqyndau, atyp óltiru – genosiyd. Bizde BÚÚ qabyldaghan konvensiya bar. Sol konvensiyada genosid degen sózge anyqtama beredi.
Genosiyd- bir últtyng ekinshi últty qasaqana óltiru, qudalau turaly tapsyrmalary. Búl jaghday fashizm kezinde boldy. Gitler tapsyrma berdi.
Asharshylyq kezinde orys últynyng ózi qyryldy. Ony qalay aitugha bolady? Olar óz últyna genosid jasay ma? Osy jerde Ózbekstanda nege onday bolmady degen súraq tuady. Ózbekstan egin sharuashylyghyna iykemdelgen memleket. Ózbekstanda suarmaly egistik bolghan song ashtyq kózge kóringen joq. 1930 jyldary mening ózimning atalarym, tuystarym bas saughalap, Syr boyynan Ózbekstangha ótip ketti»,- deydi ol.
Senat Tóraghasy bastap «Azattyq jolyndaghy aqtandaqtar: asharshylyq zardaptaryna shynayy tarihy kózqaras» atty dóngelek ýstel ótkizgende, shendilerimizding aitpaghy osy eken. Negizi múnday jinalystar asharshylyq zardaptaryn tolyq ashyp, bir ghasyrgha juyq jasyrylyp kelgen tarihy derekterdi kórsetuge, sol arqyly halqymyzgha jasalghan taghylyqty aiyptaugha baghyttauly kerek edi. Ókinishtisi, bәri kerisinshe bolyp otyr. Osy bete kete berse, býgin «asharshylyq genosid emes» degen qazaq biyligi bir kýni «halqymyz eshqanday asharshylyqqa úshyraghan joq», dep mәlimdeytin shyghar...
Abai.kz


text:
Elimizde jańa IT eko-júıe qurylady
NUR-SULTAN. QazAqparat – Qazaqstanda jańa IT júıe, alań qurylmaq. Bul týraly QR Tsıfrlyq damý, ınnovatsııalar jáne aeroǵarysh ónerkásibi mınıstri Baǵdat Mýsın málim etti, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Biz GovTech degen jańa eko-júıe, platforma quramyz. Ol jerge kez kelgen baǵdarlamashy kirip, óz jobasyn júktep, usyna alady. Ol úshin arnaıy ótinish berýdiń qajeti joq. Bul otandyq IT mamandaryna berilip otyrǵan jańa múmkindik. ıAǵnı óz ıdeıasy men múmkindigin portal arqyly usyna alady. Sol arqyly baǵdarlamashy paıda tapsa, al memlekettik qyzmet júıesi jetile túsedi. Buny otandyq IT salasyndaǵy erkindik dep túsiný kerek. Bul degenimiz árbir qazaqstandyq azamat aýylda, qalada júrsede memlekettik qyzmet pen IT salasyna óz úlesin qosa alady degendi bildiredi», - dedi Baǵdat Mýsın «Ashyq alań» telebaǵdarlamasy efırinde.
Mınıstrdiń aıtýynsha, búginde otandyq IT mamandardyń áleýeti zor, múmkindigi mol.
«Men mınıstr retinde jaı otyrǵan joqpyn, men jalpy jaǵdaıdy túsinem jáne bilem. Biz ózindik IT ınfraqurylym quramyz jáne ony basqaryp, meńgere alamyz. Bizdiń qoıylyp otyrǵan mindet, bilim men biliktiligimizdi jetildirip, damytý», - deıdi ol.
Buǵan deıin mınıstr EGOV memlekettik qyzmet kórsetý júıesi satylady degen aqparatqa qatysty túsinikteme bergen edi.
Odan bólek, B. Mýsın ótken jyly kópshilikti mazalaǵan 42 500 teńge memlekettik qoldaý aıasyndaǵy daý-damaıdyń saldary men astaryn túsindirip ótti.
- Qarjy pıramıdasyn jarnamalaıtyn 52 silteme buǵattaldy – Bas prokýror
- Elorda polıtseıleri «102» mobıldi qosymshasy arqyly 1 myńnan astam ótinish qabyldady
- Atyraý oblysynyń turǵyndary Prezıdent Ákimshiligine 173 ótinish joldaǵan
- Elimizde qosylǵan jańa áleýmettik jeli: Qazaqstandyqtardy qandaı máseleler tolǵandyrady
- Atyraýda áıelin qyzǵanǵan 35 jastaǵy jigit týysynyń páterine jasyryn kamera qoıǵan
- Qazaqstanda jańa áleýmettik jeli paıda boldy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Şyrnakda alty terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi
Türkiýäniň Şyrnak welaýatynda howa güýçleriniň goldaw bermeginde geçirilen operasiýada terror guramasy PKK-a agza 6 terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi
Içeri işler ministrliginden berilen beýanatda, Içerki howpsyzlyk operasiýalarynyň çäginde, Şyrnak welaýatynyň Silopi etrabyndaky Judi Dagy sebitinde, Welaýat Žandarma serkerdeligi bilen Milli howpsyzlyk gullugynyň bilelikde geçiren howa güýçleriniň goldaw bermegindäki operasiýada 6 terrorçynyň ellerindäki ýaraglary bilen bilelikde täsirsiz ýagdaýa getirilendigi mälim edildi.
Beýanatda, sebitde operasiýalaryň dowam edýändigi mälim edildi.
Degişli Habarlar
Prezident Erdogan Nigeriýada saparda bolýar
Prezident Rejep Taýýip Erdogan Afrika saparynyň 3-nji we soňky duralgasy bolan Nigeriýada resmi dabara bilen garşylandy
Terrora garşy göreş tutanýerli ýagdaýda dowam etdirilýär
Yragyň demirgazygyndaky Penje-Gaplaň operasiýasy sebitinde anyklanan ekstremist terror guramasy PKK-a agza 2 terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi
Türkiýe ÝB Komissiýasynyň habarnamasyna reaksiýa bildirdi
Türkiýe Ýewropa Bileleşigi Komissiýasynyň 2021-nji ýyl Giňeldiş bukjasynyň çäginde taýarlanan Türkiýe bilen bagly habarnamasyna reaksiýa bildirdi


text: 28 Şol wagtlar piliştliler ysraýyllar bilen söweşmek üçin goşunlaryny ýygnadylar+. Akyş han Dawuda: «Senem adamlaryň bilen maňa goşulyp, söweşe gidersiň»+ diýdi.2 Dawut: «Guluň mydama hyzmatyňa taýyndyr» diýdi. Şonda Akyş han: «Indiden beýläk meniň nökerim bolarsyň»+ diýdi.3 Şamuwel eýýäm aradan çykypdy. Ysraýyllar Şamuweliň ýasyny tutup, dogduk şäheri Ramada jaýlapdylar+. Şawul bolsa jadygöýleri we bilgiçleri* ýurtdan kowupdy+.4 Piliştliler ýygnanyşyp, Şunemde+ düşelge gurdular. Şawul hem ähli ysraýyllary ýygnap, Gilbowada+ düşelge gurdy.5 Ol piliştlileriň goşunyny görüp, gorkudan ýaňa sandyrap başlady+.6 Şawul Ýehowany näçe çagyrsa-da+, Ýehowa ne düýş, ne urym*+, ne-de pygamberler arkaly jogap berýärdi.7 Ahyry ol hyzmatkärlerine: «Maňa bir jadygöý aýal tapyň+. Gidip, ondanam sorap göreýin» diýdi. Olaram: «Endorda+ bir jadygöý aýal-a bar» diýdiler.8 Şawul özüni tanatmajak bolup, başga eşik geýdi-de, ýanyna iki adamy alyp, gije şol aýalyň öýüne gitdi. Şawul oňa: «Ruhlara ýüz tutup, pal at-da+, aýdan adamymy çagyryp ber» diýdi.9 Emma jadygöý aýal: «Şawulyň jadygöýleri we bilgiçleri Ysraýyldan kowanyny bileňokmy?+ Meni duzaga düşürip, öldürtjek bolýan-a dälsiň?»+ diýdi.10 Şonda Şawul Ýehowadan ant içip: «Ýehowa diri şaýatdyr, seni hiç kim günäkärlemez!» diýdi.11 Jadygöý: «Kimi çagyryp bereýin?» diýip sorady. Şawul hem: «Şamuweli» diýdi.12 Ol aýal «Şamuweli»*+ görende, çirkin gygyryp, Şawula: «Meni näme üçin aldadyň? Sen Şawul ekeniň-ä!» diýdi.13 Patyşa: «Gorkma-da, näme görýäniňi aýt» diýdi. Jadygöý aýal: «Taňra meňzeş biri ýeriň astyndan çykyp gelýär» diýdi.14 Şawul: «Sypaty nähili?» diýip sorady. Aýal: «Egni donly ýaşuly»+ diýip jogap berdi. Şawul onuň «Şamuweldigine» düşünip, ýüzüni ýere berip, tagzym etdi.15 «Şamuwel» Şawula: «Meni çagyryp, näme üçin bimaza edýäň?» diýdi. Şawul: «Çykgynsyz ýagdaýa düşdüm. Üstüme piliştliler gelýär. Hudaý bolsa menden ýüz öwürdi, ne pygamber, ne-de düýş arkaly jogap berýär+. Näme etjegimi bilmän, seni çagyrdym»+ diýdi.16 «Şamuwel» oňa: «Ýehowa senden el çekip+, duşmanyň bolan bolsa, maňa näme üçin ýüz tutýaň?17 Ýehowa men arkaly aýdan zatlaryny eder. Ýehowa patyşalygy eliňden sogrup alyp, ýanyňdakylaryň birine, has dogrusy, Dawuda berer+.18 Sen Ýehowa gulak asmadyň. Onuň gazabyny tutaşdyran amalekleri bütinleý ýok etmediň+. Şonuň üçin Ýehowa seni şu güne saldy.19 Ýehowa seni-de, Ysraýyly-da piliştlileriň eline berer+. Ertir ogullaryň bilen meniň ýanymda bolarsyň+. Ýehowa Ysraýyl goşunyny hem piliştlileriň eline berer»+ diýdi.20 Şawul «Şamuweliň» aýdan zatlaryndan gaty gorkup, ýüzinligine ýere ýykyldy. Şol gün gijesi bilen hiç zat iýmänsoň, halys ysgyndan gaçypdy.21 Jadygöý aýal Şawulyň ýanyna gelip, öler ýaly gorkanyny görende: «Gyrnagyň haýyşyňy bitirdi, janyny howp astyna salyp+, aýdyşyň ýaly etdi.22 Indi senem gyrnagyňy diňle. Saňa bir döwüm çörek bereýin. Yzyňa gaýtmaga güýjüň bolar ýaly, birki agyz iý» diýdi.23 Emma Şawul: «Ýok, iýjek däl» diýdi. Ýöne hyzmatkärleri bilen jadygöý aýal ýalbaryp duransoň, ýerinden turdy-da, düşege geçip oturdy.24 Jadygöý aýalyň gapysynda semiz gölesi bardy. Aýal derrew göläni soýdy-da, hamyr ýugrup, petir* bişirdi.25 Soňra getirip, Şawul bilen hyzmatkärleriniň öňünde goýdy. Olar iýip-içip, gijäniň içinde ýola düşdüler+.


text:
Çawuşoglu Şu Gün Borrel Bilen Duşuşar
Çawuşogly bilen Borrel özara gatnaşyklary ähli taraplaýyn ara alnyp maslahatlaşar
Daşary işler ministri Mewlüt Çawuşogly şu gün ÝB-niň Daşary gatnaşyklardan we howpsyzlykdan jogapkär ýokary wekili Borrel bilen duşuşar.
Daşary işler ministrliginden berlen beýannamada, ministr Çawuşoglynyň iýun aýynyň 17-20-i aralygynda Antalýada geçiriljek Günorta gündogar Ýewropa hyzmataşlyk tapgyrynyň maslahatyna we Antalýa Diplomatiýa forumyna gatnaşmak üçin Türkiýä gelen Borrel bilen 18-nji iýunda iki çäk duşuşyk geçirjekdigi ýatladyldy.
Beýannamada, duşuşykda iýun aýynyň 24-25-i aralygynda geçiriljek ÝB-niň liderler maslahatynyň öňüsyrasynda özara gatnaşyklaryň ähli taraplaýyn ara alnyp maslahatlaşyljakdygy nygtaldy.
Degişli Habarlar
Gabar Dagynda 2 Terrorçy Täsirsiz Ýagdaýa Getirildi
Koronawirusa Garşy Göreş Dowam Edýär
Soňky 24 sagatda koronawirus sebäpli çekilen adam pidasy 181 boldy.
"PKK/ÝPG-ä ABŞ-nyň we Siriýanyň Hökümetiniň Berýän Goldawyna Garşy Çäre Göreris”
Prezident Erdogan, Stambulda Juma namazyndan soň metbugata beýannama berdi.


text:
21 qyrkúıek. Týǵan kún ıeleri
NUR-SULTAN. QazAqparat – Búgin, ıaǵnı 21 qyrkúıek kúni tulǵalardan kimder dúnıege kelgen? QazAqparat oqyrmandaryna esimder kúntizbesin usynady.
ESІMDER
117 jyl buryn (1904-1998) akter jáne qoıýshy-rejısser, Qazaqstannyń halyq ártisi qazaq teatrynyń negizin qalaýshylardyń biri Qapan Oraluly BADYROV dúnıege keldi.
Qazirgi Qostanaı oblysy Qarabalyq aýdany Tabyn aýylynda týǵan. Qazaq teatrynyń irgesin qalasqan óner sańlaqtarynyń biri. Aýyl mektebin bitirgennen keıin, 1922-1925 jyldary Orynbordaǵy Qazaq halyq aǵartý ınstıtýtynda oqyǵan. Sondaǵy kórkemónerpazdar úıirmesine belsene qatysyp, 1922 jyly B. Maılınniń «Betim-aý, qudaǵı» dep atalatyn shaǵyn pesasynda Aıqyn kelinshektiń rólin oınap shyqqan. 1925 jyly jańadan uıymdastyrylyp jatqan Qazaq drama teatryna shaqyrylady. 1926 jyly Qazaq drama teatry gastrolge ketkende, Badyrov joldamamen Almaty mal dárigerlik tehnıkýmyna oqýǵa jiberiledi. Onda oǵan jastar teatrynyń kórkemdik jaǵyn basqarý isi tapsyrylyp, M. Áýezovtiń «Qaragóz», «Eńlik-Kebek», Ó. Ospanovtyń «Zarlyq», Á. Sultanovtyń «Darıǵa-Qaıdar», tatar jazýshysy Fahtı Býrnashtyń «ıAsh ıýrıaklar» spektaklderin qoıyp, ózi de rólderde oınady. 1931 jyly Qazaq drama teatryna qaıta oralady. Alǵashqy kórnekti róli – M. Trıgerdiń «Súńgýir qaıyǵyndaǵy « Igor Olenın. Sonan keıin Erkebulan (S. Seıfýllınniń «Qyzyl suńqarlarynda»), Jetekshi (N. Pogodınniń «Meniń dosymynda»), Mıhaılov (V. Kırshonnyń «Astyǵynda»), Naýan haziret, Amangeldi (Ǵ. Músirepovtiń «Aqan seri – Aqtoqty» men «Amangeldisinde»), Telǵara (Á. Tájibaevtyń «Jalǵyz aǵash orman emesinde»), Jomart (Ǵ. Mustafınniń «Mıllıonerinde»), professor Mamlıýk (F. Volftiń «Professor Mamlıýginde»), Arqalyq (J. Shanınniń «Arqalyq batyrynda»), Bekbolat (B. Maılınniń «maıdanynda»), Shyńǵys sultan, Álıhan Bókeıhanov (S. Muqanovtyń «Shoqan Ýálıhanovy» men «Sáken Seıfýllıninde»), Tóle bı (T. Ahtanovtyń «Antynda»), M. ıArovoı (K. Trenevtiń «Lıýbov ıArovaıasynda»), Otello (Ý. Shekspırdiń «Otellosynda»), Ýázir (N. Hıkmettiń «Farhad-Shyrynynda»), t.b. rólderdi oınap, Qazaqsahnasynda kóptegen kesek obrazdar jasady. Ásirese, Naýan haziret pen Otello beıneleri – Badyrovtyń Qazaqsahna ónerin damytýǵa qosqan eleýli úlesi. Keıinirek Ý. Shekspırdiń «Asaýǵa-tusaýyndaǵy» Baptısta, M. Áýezovtiń «Eńlik-Kebegindegi» Abyz beıneleri sııaqty qarama-qaıshy harakterlerdi sahnalaýy onyń jan-jaqty darynyn tanytty. M. Áýezov dramatýrgııasy Badyrov shyǵarmashylyǵynan erekshe oryn alyp, Jazýshynyń 21 pesasynda oınady. Olardyń arasynda Kembaı, Kóbeı, Qaramende, Espembet («Eńlik – Kebekte»), Kerim («Abaıda»), Sapa, maıqan bolys («Túngi sarynda»), Demeýjan («Báıbishe-toqalda»), Maman («Aıman - Sholpanda»), Qobylandy («Qaraqypshaq Qoblandyda»), Káriboz batyr («Han kenede»), Bóribasar (Á. Tájibaevpen birigip jazǵan «Aq qaıyńda»), B. Momyshuly, Stalın (Á. Ábishevpen birigip jazǵan «Namys gvardııasynda») sııaqty obrazdar bar. M. Áýezovtiń «Abaı» romanynyń ınstsenırovkasyndaǵy Abaı róli úshin KSRO memlekettik syılyǵy berilgen (1952). 1940-1941 jyldary rejıssýramen de aınalysyp, Á. Ábishevtiń «Joldastaryn» sahnaǵa shyǵardy. Kınoda Qarataı («Amangeldide»), Aıdar, Syrttan («Abaı áninde»), Kóregen («Alyp týraly ańyzda»), Sársen («Ómir jolynda») rólderin oınaǵan. Babyrovtyń «Ótkender men ótkelder» (1974), «Esten ketpes esimder» (1981), «Teatr, moıa sýdba» (1987) degen estelik kitaptary, kóptegen maqalalary jaryq kórdi. Eki ret Eńbek Qyzyl Tý, «Halyqtar dostyǵy» ordenderimen marapattalǵan.
70 jyl buryn (1951) QR Qarýly Kúshteri joǵarǵy qolbasshylyǵynyń ókili, general-leıtenant Abaı Bólekbaıuly TASBOLATOV dúnıege keldi. Soltústik Qazaqstan oblysynda týǵan. Almatynyń Joǵary jalpy áskerı basqarý ýchılıesin, Máskeýdiń Frýnze atyndaǵy Áskerı akademııasyn bitirgen. 1969 jyldan beri Qarýly Kúshter qatarynda qyzmet etti. 1973-1997 jyldary Almaty joǵary jalpy áskerı basqarý ýchılıesinde kýrsanttar vzvodynyń komandırinen ýchılıe bastyǵyna deıingi joldan ótip, Memlekettik qorǵanys komıtetiniń bólim bastyǵy boldy. 1997-2002 jyldary Respýblıka Qarýly Kúshteri Áskerı akademııasynyń bastyǵy qyzmetin atqardy. 2002-2006 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Qorǵanys mınıstriniń orynbasary boldy. 2006-2011 jyldary - QR Respýblıkalyq ulanynyń qolbasshysy. 2012 - 2016 jyldary besinshi shaqyrylymdaǵy, 2016-2021 jyldary altynshy shaqyrylymdaǵy Májilis depýtaty. «Dańq» ordenimen, medaldarmen marapattalǵan.
64 jyl buryn (1957) QR Qoǵam jáne saıası qaıratkeri Qaırat Aıtmuhambetuly NURPEIІSOV dúnıege keldi.
Pavlodar oblysynyń Sharbaqty aýdanyndaǵy Galkıno aýylynda týǵan. Pavlodar pedagogıkalyq ınstıtýty men Almaty Halyq sharýashylyǵy ınstıtýttaryn matematık jáne ekonomıst mamandyqtary boıynsha bitirgen. Eńbek jolyn Pavlodar stansasynyń lokomotıv deposynda slesar bolýdan bastaǵan. 1982-1988 jyldary Pavlodar oblysynyń qarjy jáne salyq organdarynda jumys istep, bas ekonomısten Pavlodar oblysynyń salyq komıtetiniń tóraǵasyna deıin kóterildi. 1998-2002 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Energetıka, ındýstrııa jáne saýda vıtse-mınıstri, QR Memlekettik Kiris vıtse-mınıstri qyzmetterin atqardy. Sońǵy ýaqytta Pavlodar qalasynyń ákimi boldy. 2003 jylǵy maýsymnan Pavlodar oblysynyń ákimi. 2008 jyldyń qazanynan Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Ákimshiligi Basshysynyń orynbasary. 2009 jyldyń tamyzynan QR Memlekettik qyzmet isteri agenttiginiń tóraǵasy. 2012-2013 jyldary QR Parlamenti Senatynyń apparat basshysy. 2013-2019 jyldary QR Parlamentindegi QR Prezıdenti ókildiginiń basshysy bolǵan. 2019-2021 jyldary Qyrǵyz Respýblıkasyndaǵy Qazaqstan Respýblıkasynyń Tótenshe jáne Ókiletti elshisi.
«Qurmet» ordeniniń jáne birneshe QR medalderiniń ıegeri.
63 jyl buryn (1958) Qazaqstan Respýblıkasy Konstıtýtsııalyq keńesiniń múshesi Iogan Davıdovıch MERKELЬ dúnıege keldi.
Kókshetaý oblysy (qazirgi Aqmola oblysy) Eńbekshilder aýdany Kazgorodok aýylynda týǵan. Sverdlov zań ınstıtýtyn «Quqyqtaný» mamandyǵy boıynsha bitirgen. 1984-1991 jyldary – Kókshetaý oblysy Chkalov aýdany prokýratýrasynyń tergeýshisi, Kókshetaý oblysy prokýratýrasynyń asa mańyzdy ister boıynsha tergeýshisi, Chıstopolsk aýdanynyń prokýrory. 1991-1995 jyldary – Qaraǵandy oblysy Saran qalasynyń prokýrory, Qaraǵandy oblysy prokýrorynyń orynbasary, birinshi orynbasary. 1995-1997 jyldary Torǵaı oblysynyń prokýrory, 1997-1999 jyldary Almaty qalasy prokýrorynyń birinshi orynbasary. 1999-2000 jyldary - Jemqorlyqqa qarsy kúres boıynsha Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik komıssııasynyń múshesi. 2000-2003 jyldary – Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Memlekettik-quqyqtyq bóliminiń memlekettik ınspektory, bólim meńgerýshisiniń orynbasary. 2003-2005 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet birinshi vıtse-mınıstri, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń quqyq qorǵaý jáne sot júıesi bólimi meńgerýshisiniń orynbasary. 2005-2008 jyldary – Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń depýtaty. 2008-2017 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Bas Prokýrorynyń birinshi orynbasary. Synyptyq sheni - 3-shi dárejeli memlekettik ádilet keńesshisi. Qazaqstan Respýblıkasy prokýratýrasynyń qurmetti qyzmetkeri. Qazirgi qyzmetinde - 2017 jyldyń mamyr aıynan beri. «Qurmet», «Dańq» ordenderimen, «Qazaqstan Respýblıkasy Táýelsizdigine 10 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasy Parlamentine 10 jyl», «Astananyń 10 jyldyǵy», «Qazaqstan Respýblıkasynyń Táýelsizdigine 20 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasynyń prokýratýrasyna 20 jyl» mereıtoılyq medaldarymen, «Quqyq tártibin qamtamasyz etýge qosqan úlesi úshin» medalimen marapattalǵan.
57 jyl buryn (1964) qazaqstandyq shańǵyshy, Olımpıada chempıony Vladımır Mıhaılovıch SMIRNOV dúnıege keldi.
1980-1992 jyldary KSRO (TMD) quramalarynyń sapynda óner kórsetti, 1992-1999 jyldary Qazaqstanyń namysyn qorǵady. 4 dúrkin álem chempıony, Olımpıada oıyndarynyń tórt márte kúmis, eki márte qola júldegeri. 39 jyl buryn (1979) Qaraǵandy oblysy ákiminiń birinshi orynbasary Asylbek Jeksenbaıuly DÚISEBAEV dúnıege keldi. Joǵary bilimdi, ekonomıst-menedjer mamandyǵy boıynsha S. Seıfýllın atyndaǵy Aqmola agrarlyq ýnıversıtetin bitirgen. Eńbek jolyn 1996 jyldan bastap «Agro-tsentr Astana» JShS-da baqylaýshy-revızor bolyp bastady. 2002 jyldan bastap memlekettik qyzmette. Ortalyq jáne jergilikti atqarýshy organdarda jumys tájirıbesi bar. Qazaqstan Respýblıkasy Kólik jáne kommýnıkatsııa mınıstrligi bóliminiń bas mamany, bólim bastyǵy bolǵan. 2004-2006 jyldary QR Prezıdenti Ákimshiligi Memlekettik baqylaý jáne uıymdastyrý jumystary bóliminiń bas ınspektory bolyp qyzmet atqardy. 2006 jyldan bastap Qaraǵandy oblysynda qyzmetin jalǵastyrdy. Qazybek bı aýdany ákiminiń orynbasary, Qaraǵandy qalasy ákiminiń orynbasary boldy. 2007 - 2010 jyldary oblys ákimi apparatyn basqardy, odan keıin oblys ákiminiń orynbasary bolyp taǵaıyndaldy. 2010-2012 jyldarda Prezıdent Ákimshiliginiń Memlekettik ınspektory, QR Kólik jáne kommýnıkatsııa vıtse-mınıstri qyzmetin atqardy. Taǵaıyndaýǵa deıin Qazaqstan Respýblıkasy Tabıǵı monopolııalardy retteý agenttigi tóraǵasynyń orynbasary laýazymynda eńbek etti. Qazirgi qyzmetinde – 2014 jyldyń maýsymynan bastap.
42 jyl buryn (1979) Qaraǵandy oblysy ákiminiń birinshi orynbasary Asylbek Jeksenbaıuly DÚISEBAEV dúnıege keldi.
Aqmola oblysynda týǵan. S. Seıfýllın atyndaǵy Aqmola agrarlyq ýnıversıtetin bitirgen, ekonomıst (2001).
Eńbek joly: «Agro-Tsentr Astana» kompanııasynyń baqylaýshy-revızory (1998); astananyń JES komıtetiniń bas mamany, Qazaqstan Respýblıkasy Kólik jáne kommýnıkatsııa mınıstrligi Baılanys jáne aqparat komıtetiniń, Qazaqstan Respýblıkasy Baılanys jáne aqparattandyrý agenttiginiń bas mamany, Qazaqstan Respýblıkasy Kólik jáne kommýnıkatsııa mınıstrligi Avtomobıl joldary jáne ınfraqurylymdyq keshen qurylysy komıtetiniń bólim bastyǵy, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń uıymdastyrý-baqylaý jumysy jáne kadr saıasaty basqarmasynyń uıymdastyrý-baqylaý bóliminiń bas ınspektory (2002-2005); Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń memlekettik baqylaý jáne uıymdastyrý jumysy bóliminiń bas ınspektory (2005-2006); Qaraǵandy oblysy ákiminiń kómekshisi (2006); Qaraǵandy qalasy Qazybek bı atyndaǵy aýdan ákiminiń orynbasary (2006); Qaraǵandy qalasy ákiminiń orynbasary (2006-2007); Qaraǵandy oblysy ákimi apparatynyń basshysy (2007-2009); Qaraǵandy oblysy ákiminiń orynbasary (2009-2010); Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń memlekettik ınspektory (2010-2011); Qaraǵandy Qazaqstan Respýblıkasynyń); Qazaqstan Respýblıkasy Tabıǵı monopolııalardy retteý agenttigi tóraǵasynyń orynbasary (2012-2014).
Atqaratyn laýazymynda – 2014 jylǵy maýsymnan bastap.
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Qyzylordada tyıym salynǵan dinı aýdıomaterıaldardy saqtaǵan turǵyn ustaldy
QYZYLORDA. QazAqparat - Qyzylordada tyıym salynǵan dinı mazmundaǵy aýdıo materıaldardy saqtaǵan turǵyn ustaldy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Oblystyq polıtsııa departamenti ekstremızmge qarsy is-qımyl basqarmasynyń qyzmetkerleri jedel izdestirý sharalaryn júrgizdi.
Nátıjesinde el aýmaǵynda sotpen tyıym salynǵan dinı mazmundaǵy aýdıo materıaldardy «Vkontakte» áleýmettik jelisindegi jeke paraqshasynda saqtaǵan 40 jastaǵy turǵyn belgili boldy.
Onyń destrýktıvti dinı aǵymdy ustanatyny anyqtaldy.
«Oǵan qatysty QR Ákimshilik quqyq buzý kodeksiniń 453-baby 1-bóliginde kózdelgen quqyq buzýshylyq jasaǵany úshin ákimshilik is qozǵalǵan. Onda buqaralyq aqparat quraldarynyń ónimin, sol sııaqty ózge de ónimdi Qazaqstan Respýblıkasynyń aýmaǵynda daıyndaý, saqtaý, ákelý, tasymaldaý, taratý, Qazaqstan Respýblıkasynyń konstıtýtsııalyq qurylysyn kúshtep ózgertýdi, onyń tutastyǵyn buzýdy, memleket qaýipsizdigine nuqsan keltirýdi, soǵysty, áleýmettik, násildik, ulttyq, dinı, tektik-toptyq jáne rýlyq arazdyqty qozdyrý jaǵdaıy kórsetilgen», - dep málim etti Qyzylorda oblystyq polıtsııa departamentinen.
Vedomstvo málimetinshe, sot qaýlysymen destrýktıvti dinı aǵym ustanýshysy kináli dep tanyldy. Oǵan 40 838 teńge ákimshilik aıyppul salyndy.
Eske salsaq, budan buryn Qyzylorda oblysynda iri esirtki alqaby anyqtaldy.
- Almatynyń bir aýdany «servıstik polıtsııa» tájirıbesine arnalǵan pılottyq aımaq bolady
- Almatyda otbasyna zábir kórsetken 26 agressor májbúrlep emdeýge jiberildi
- Shamalǵanda 38 jastaǵy turǵyn áıeliniń sińlisine pyshaq suǵyp alǵan
- Muǵalimderdi basqa jumystarǵa jekkeni úshin 200-den astam is qozǵalǵan
- Aqmolada taksı júrgizýshisin qaraqshylyqpen óltirgender 18 jylǵa sottaldy
- Aıajan Edilovany zorlap, óltirgen kúdiktiniń isi sotqa jetti
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Türkiýäniň Prezidenti Şweýsariýa bardy
Türkiýäniň Prezidenti R.T. Erdogan, Şweýsariýanyň paýtagty Ženewa şäherinde galjak myhmanhanasynyň öňünde, türk raýatlar tarapyndan garşylandy
Prezident Erdogan, Global Bosgunlar forumyna gatnaşmak maksady bilen baran Ženewada howa menzilinden galjak myhmanhanasyna tarap ugrady.
Myhmanhananyň öňünde ýygnanan türkler, Erdoganyň gelen mahaly ellerindäki baýdaklaryny galgadyp, şatlandylar.
Raýatlar şeýle hem Erdoganyň suraty bolan ýazgyly şygarlar göterdiler.
Erdogan bolsa öz gezeginde ulagyndan düşüp, özne garaşýan adamlar bilen salamlaşdy.
Degişli Habarlar
Türkiýe Russiýa Gynanç Bildirdi
Rýazanda himiki madda öndürýän fabrikde bolan partlamada 17 adam ýogalypdy.
Eren-13 operasiýasynyň çäginde 4 terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi
Siirt welaýatynyň Eruh etrabynda dowam edýän Eren-13 operasiýasynyň çäginde 4 terrorçy täsirsiz ýagdaýa getirildi


text:
Sarymsak dümew we sowuklamanyň öňüni alýan serişde hökmünde gadym zamanlardan bäri ulanylýar. Biziň gündelik eşidýän oňaýly täsirlerinden başga-da onuň ynsan saglygy üçin peýdasy gaty köpdür. Aşakdakylary okap siz hem her günki naharlaryňyza sarymsagy goşmagyňyz mümkindir.
Sarymsak güýçli dermanlyk häsiýetlere eýedir
Müsürliler, grekler we ýaponlar birnäçe müňýyllyklaryň dowamynda sarymsakdan dermanlyk serişde hökmünde peýdalanypdyrlar. Sarymsagyň düzüminde köp mukdarda kükrt sulfaty bar. Bu madda sarymsagyň ajy ysy we tagamyny üpjün edýär. Bulardan başga-da, kükürt kislotasy bedenimiziň netijeli işini ýola goýmagynda hem möhüm ähmiýete eýedir. Ol gan damarlarynda ganyň lagtalanmazlygy bilen baglanyşykly kesellerde we iýmit siňdiriş ulgamynyň işiniň näsazlygynda bize kömek edýär. Sarymsak aşgazanasty mäziniň öz şiresini kadaly öndürmägini hem gowulandyrýar.
Mikroplara garşy göreşýär
Mälim bolşy ýaly, güýz we gyşky möwsümde ýiti respirator we ýokançly keseller güýçlenýär. Şonuň üçin hem sarymsagy edil şu möwsümde özüňiziň tagamnamaňyza girizmegiňiz durmuş zerurlygy hasaplanýar. Saglyk hakynda köpçülikleýin makalalary çap edýän neşirleriň biriniň ýazmagyna görä, sarymsak lukmanlar tarapyndan ýazylyp berilýän iki sany antibiotige garanda 100 esse netijelidir. Onda-da onuň, içege infeksiýalary bilen netijeli göreşini aýratyn belläp geçmek zerurdyr.
Rak we gipertoniýa bilen göreşýär
Sarymsak ýürek, gan-damar ulgamyna uly täsire eýedir. Esasan hem, sarymsak bagyrdaky holesterin üçin jogap berýän fermentleri parçalamak häsiýeti sebäpli, gandaky holeteriniň mukdaryny azaldyp bilýär. Bu hemmesi däl. Sarymsakly naharlary iýeniňizde arterial gan basyşy düşýär. Aterosklerozyň öňüni alýar we ýüregiň işine oňaýly täsir edýär.
Käbir ýurtlaryň saglygy goraýyş ulgamynyň bilermenleri aşgazan we ýogyn iýege rakynyň adamlarda duşmagynyň azalmagy sarymsagy köp kabul etmek bilen düşündirýärler. Bulardan başga-da, yzygiderli sarymsak iýmeklik gandaky süýjiniň mukdaryny kadaly ýagdaýda saklamaga ýardam berýär we süýjili diabetiň öňüni alýar.
Sarymsak sagdyn saç we derimiziň gözelligini üpjün edýär!
Alymlar birbäçe tejribeleriň üsti bilen sarymsagyň düzümindäki maddalaryň adamyň saçy we boýunyň ösüşine oňaýly täsir edýändigini anykladylar. Daşky gurşawdaky dürli sebäpler ýa-da witaminleriň ýetmezçiligi sebäpli saçlaryň dňkülmeginde goşmaça dermanlyk serişde hökümnde kömek edýär. Kosmetologlaryň pikirine görä, özüniň mikroplara garşy göreşmek häsiýeti sebäpli sarymsak deriniň umumy ýagdaýyny has-da gowulandyrýar. Ondan dogry we netijeli peýdalanmak bolsa derimizi has hem mylaýymlaşdyrýar.


text:
Statistikanyň maglumatlaryna görä, 2021-nji ýylda Aziýada takmynan 1,48 milliard adam wideo oýunlaryny oýnapdyr. Bu san Aziýany dünýäniň iň uly oýun bazaryna öwürdi. Ýewropa 715 milliona golaý oýunçy bilen ikinji ýeri eýeledi. Gözleg, jemi 3,24 milliard adamyň dünýäde oýun oýnaýandygyny görkezýär.
Kompýuter oýunlary, konsol bazarynda we ykjam oýun platformalarynda bäsdeşligiň artýandygyna garamazdan iň meşhur wideo oýun formatlaryndan biridir. Oýun statistikasynyň gözleglerine görä, kompýuter oýun enjamlary pudagynyň 2023-nji ýyla çenli 70 milliard dollara ýetmegine garaşylýar. Kompýuter eýeleriniň 48 göteriminiň wideo oýunlaryny oýnamak üçin kompýuter ulanýandygy aýdylýar.


text:
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow penşenbe güni ýurdumyzyň saglygy goraýyş edaralarynyň dikuçar meýdançasynda “Türkmenhowaýollary” agentliginiň buýurmasy boýunça Tatarystanyň Kazan dikuçar zawody tarapyndan öndürilen “ANSAT” kysymly täze tiz kömek dikuçary bilen tanyşdy.
Türkmenistanyň resmi metbugatynyň habar berşi ýaly, Saglygy goraýyş we derman senagaty ministri Nurmuhammet Amannepesow Döwlet Baştutanymyza dikuçaryň esasy tehniki häsiýetnamalary barada hasabat berip, onuň şäher şertlerinde gaýragoýulmasyz tiz kömek hyzmatlaryny ýerine ýetirmek, ýöriteleşdirilen hassahanalara gysga wagtyň dowamynda näsaglary eltmek üçin niýetlenendigini belledi.
Habarda bellenilişi ýaly, “ANSAT” dikuçarynyň lukmançylyk bölüminde ykjam elektrokardiograf we monitorly defibrilýator enjamy, ergin guýmak üçin infuziomatlar, emeli dem beriş enjamy, awtomatik sorujy enjamlar bardyr. Zerurlyk ýüze çykanda, näsagy kislorod bilen üpjün etmek üçin wideolaringoskop we intubasion turbajyklar hem bar.
Dikuçaryň iň ýokary tizligi sagatda 275 kilometre deň bolup, iň ýokary uçuş uzaklygy 510 kilometre barabardyr. Uçuş-tehniki häsiýetleri boýunça “ANSAT” dikuçary barmasy kyn bolan ýerlerde gyssagly işleri ýerine ýetirip bilýär.
Moskwada ýerleşýän “Russiýanyň dikuçarlary” holdinginyň anna güni ýaýradan metbugat beýanatynda holdingyň Kazan dikuçar zawodynyň “ANSAT” we “Mi-17-1W” tiz kömek dikuçarlaryny Türkmenistana iberendigi bellenilýär. Kompaniýa dikuçarlaryň ikisiniň hem ýaralanan we agyr näsaglary gysga wagtyň dowamynda ýakyn aralyga alyp barmak üçin niýetlendigini aýtdy.
Kazan dikuçar zawody bilen “Türkmenhowaýollary” agentliginiň arasynda 2020-nji ýylyň 31-nji martynda tiz kömek dikuçarlaryny satyn almak barada şertnama gol çekildi. Şertnama laýyklykda, iki dikuçaryň bortlary lukmançylyk serişdeleri we ýanyk şikesli näsaglar üçin niýetlenen dürli görnüşli enjamlar hem-de beýleki zerur serişdeler bilen üpjün edilendir.
Uçuş aralygyny ýokarlandyrmak üçin “Mi-17-1W” dikuçaryna goşmaça ýangyç guýujy enjamlary hem oturdylandyr.
“Ansat” dikuçarynyň iş ýüzündäki aýratynlyklaryna ýokary baha beriljekdigine hem-de bu wakanyň geljekki hyzmatdaşlygymyz üçin başlangyç nokat boljakdygyna umyt edýäris” diýip, Kazan dikuçar zawodynyň direktory Alekseý Belyh beýanatda belläp geçdi. ““ANSAT” we “Mi-17-1W” kysymly dikuçarlary Russiýada howa tiz kömek hyzmatlaryny ýerine ýetirmekde öňdebaryjylygyny subut etdi. Biz toplan tejribämizi Türkmenistandaky kärdeşlerimiz bilen paýlaşýanymyza we döwrebap enjamlar bilen üpjün edýänimize örän şat” diýip, Alekseý Belyh aýtdy.
“Türkmenhowaýollary” agentligi bilen baglaşylan şertnama laýyklykda Kazan dikuçar zawody awiasiýa okuw merkezinde 30 sany türkmen uçarmanyna we inžener-tehniki işgärlerine degişli okuw sapaklaryny berdi.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow “ANSAT” dikuçaryň iş ýüzünde ulanylyp görlenden soň, şeýle tehnikany ýurdumyzyň beýleki welaýatlary üçin hem satyn almagyň mümkinçiliklerini öwrenmegi “Türkmenhowaýollary” agentliginiň başlygy Döwran Saburowa hem-de Saglygy goraýyş we derman senagaty ministri Nurmuhammet Amannepesowa tabşyrdy.


text:
Ispaniýanyň La Liga çempionatynyň 2017-2018-nji möwsüminiň çempiony Barselona möwsümiň soňky hepdesinde Real Sosýedad komandasyny 1-0 hasabynda ýeňdi. Barselona bilen soňky oýnuna çykan Andres Inýesta 12 ýaşynda gadam basan Katalon komandasy bilen şüweleňli ýagdaýda hoşlaşdy. Barselonda ýene-de bir sahypa ýapyldy. Kamp Nou stadionyndaky janköýerler...
Awtor:
DrWaltBishop
(Wasýok)
|
Kategoriýa: Sport |
28.05.2018 05:33
Gyzgyn, Turkmence, Sosiyal, interaktiw, sayty, Turkmen, Türkmen, Türkmenistan, Turkmenistan, Türkmençe, Sosiýal, saýty
(#138)


text:
PKK-a agza bir terrorçy howpsuzluk güýçlerine boýun egdi
Howpsuzlyk güýçleriniň eden tagallalary netijesinde PKK-a agza 1 terrorçy boýun egdi
Türkiýäniň Içeri işler ministrliginden berilen beýanatda, ekstremist terror guramasy PKK-nyň dargama etaby dowam edýär.
Içeri işler edarasynyň işgärleriniň we Žandarma güýçleriniň terrorçylary boýun egdirmek bilen bagly işleriniň dowam edýändigi aýdylýan beýanatda, Žandarma serkerdeliginiň tagallasy netijesinde ýene-de 1 terrorçynyň howpsuzlyk güýçlerine boýun egendigi mälim edildi.
Beýanatda şu ýylyň 1-nji ýanwaryndan bäri ynandyrylyp boýun egdirilen terrorçylaryň sany 94-e ýetdi.
Degişli Habarlar
Gabar Dagynda 2 Terrorçy Täsirsiz Ýagdaýa Getirildi
Koronawirusa Garşy Göreş Dowam Edýär
Soňky 24 sagatda koronawirus sebäpli çekilen adam pidasy 181 boldy.
"PKK/ÝPG-ä ABŞ-nyň we Siriýanyň Hökümetiniň Berýän Goldawyna Garşy Çäre Göreris”
Prezident Erdogan, Stambulda Juma namazyndan soň metbugata beýannama berdi.


text:
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow iki ýurduň arasyndaky gatnaşyklaryň sosial-gumanitar ugurlary barada hem belläp geçip, Türkmenistanda Orsýetiň günleriniň örän gowy geçendigini aýtdy.
Orsýetiň prezidenti Medwedew hem maliýe krizisine garamazdan Türkmenistan bilen söwda dollanşygynyň ösendigini aýdyp, bu faktyň iki döwlete hem-de bu ýurtlaryň ilatyna bähbitlidigini belledi.
Dmitriý Medwedew Türkmenistan bilen hemme taraplaýyn hoşniýetli gatnaşyklary ösdürmek isleýändiklerini mälim etdi.
Prezident Medwedew Türkmenistan bilen ykdysady gatnaşyklar barada aýdyp, Orsýetde öndürilýän awtoulog we beýleki tehnikalaryň söwdasyny hem-de energiýanyň söwdasy bilen bagly meseleleri göz öňünde tutýandygyny belledi.
Oktýabr aýynda Türkmenistana sapar eden rus prezidentiniň edarasynyň ýolbaşçysy Sergeý Naryşkin, Türkmenistan bilen Orsýetiň arasynda amala aşyrylan söwda dolanşygynyň möçberiniň soňky bir ýarym ýylyň içinde 4 milliard dollara barabar bolandygyny aýdypdy.
Rus metbugatynda berlen maglumatlara görä, prezident Berdimuhamedowyň bu sapary prezident Dmitriý Medwedewiň çakylygy esasynda amala aşyrylýar.


text:
D.Umarow agzalýan wideoýazgyda çykyş edýär: “Men Kawkaz emirlikleriniň emiri wezipämden çekilýärin. Men biziň doganymyz Aslambek Wadalow ýaş we kuwwatly diýip pikir edýärin. Ol dürli netijeleri gazanar. Emma, bu meniň jihaddan el çekýändigimi aňlatmaýar. Enşalla, men köne mujaheddin söweşiji hökmünde söz hem iş bilen elimden gelenini ederin”.
Hut şol wideoýazgyda D.Umarowyň “sag goly“ Huseýn Gakaýew özüniň A.Wadalowy goldaýandygyny aýdýar: “Biz doganymyz Dokunyň amala aşyran özgerişliginden razy. Biz doganlarymyzdan, şol sanda dagystanly, inguşystanly we kabardaly doganlarymyzdan oňa wepaly bolmagy soraýarys”.
Nämäni aňladýar?
Entek bu wideoýazga resmi reaksiýa ýok. “Kawkaz Knoty” atly internet sahypanyň baş redaktory Grigoriý Şedowyň Azatlyk Radiosynyň rus gullugyna aýtmagyna görä, Umarowyň yglan etmesi Kawkazda gozgalaňçylaryň söweşiniň bu ýakynda gutarmajakdygyny aňladýar.
“Şol söweşijiler örän çylşyrymly operasiýalary we diwersiýalary gurnamaga gatnaşýarlar. Şonuň üçinde, bu habaryň garaşylmadyk zatdygyna garamazdan, onuň esasy mazmuny garşylyklaryň, söweş hereketleriniň kemelmejekdiginden ybarat” diýip, G.Şedow aýtdy.
D.Umarow demirgazyk Kawkazda güýçli şahsyýet kultuny döretse-de, Orsýetiň Federal howpsuzlyk gullugy tarapyndan Emir Magas diýlip tanalýan inguşystanly belli lider tussag edeli bäri meýdan söweşijileriniň D.Umarowa wepalylygy sorag astyna düşdi.
Inguşystanly belli lider E.Magas hususy jaýda wagtlaýyn galanda, tussag edilipdi. Bu waka meýdan söweşijilerinden biriniň E.Magasy Orsýetiň Federal howpsuzlyk gullugy FSB-e satan bolmagynyň mümkindigini aňladýar.
Azatly Radiosynyň Demirgazyk Kawkaz boýunça eksperti Liz Fulleriň pikiriçe, A.Wadalow D.Umarowdan has ýaş. Ol, belki, 40 ýaş töweregindedir. A.Wadalow Demirgazyk Kawkazyň gündogar regionyndaky söweşijilere birnäçe ýyllap ýolbaşçylyk edipdi. A.Wadalowyň D.Umarowa wepalylygy onuň möhüm derejesi.
Doku Umarow
Geçmişde D.Umarow öz işleri barada birnäçe wideoýazgy ýaýratdy. Ol iýunda ýaýradan wideosynda mart aýynda Moskwanyň metrosyna edilen hüjümiň jogapkärçiligini boýun alypdy. Şol hüjümlerde azyndan 40 adam ölüpdi we ýene-de 100 adam ýaralanypdy.
Şeýle-de D.Umarowyň topary 2009 njy ýylyň noýabrynda Moskwa-Sankt Peterburg otlusyndaky bomba partlamanyň jogapkärçiligini hem öz boýnuna alypdy. Bir ýyla golaý mundan öň bolup geçen şol wakada 26 adam ölüpdi.
D.Umarow 1994-nji ýyldaky ilkinji çeçen urşundan bäri meýdan söweşijileriniň işlerine gatnaşýar. Ol iki çeçen urşunda hem orus güýçlerine garşy söweşdi.
2006-njy ýylyň iýunynda D.Umarow ykrar edilmedik garaşsyz “Çeçen Içkeriýa respublikasynyň“ prezidenti diýlip atlandyryldy. Emma mundan bir ýyl soňra D.Umarow Çeçenistanyň garaşsyzlygyndan el çekdi we özüni “Kawkaz Emirlikleriniň emiri” diýip atlandyrdy.


text:
SQO-da mal urlady degen kúdikpen Kókshetaý qalasynyń úsh turǵyny ustaldy
PETROPAVL. QazAqparat – Soltústik Qazaqstan oblysynda bir jyl boıy turǵyndarǵa tynyshtyq bermeı, maldaryn qoldy etken urylar ustaldy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
SQO polıtsııa departamenti baspasóz qyzmetiniń málimetinshe, Aıyrtaý aýdany polıtsııa bóliminiń qyzmetkerleri mal urlady degen kúdikpen Kókshetaý qalasynyń úsh turǵynyn ustady. Olardy qolǵa túsirý úshin polıtseıler birneshe aı boıy jedel is-sharalar júrgizdi. Qaskóıler ótken jyly kúzde túnde Qoskól aýylynda qoranyń qulybyn buzyp kirip, jylqyny jetektep ketken. Urlyqty «izin sýytpaı» ashý múmkin bolmady, alaıda izdestirý jumystary bir sátke de toqtatylmady. Aýyl mańyndaǵy ormannan janýardyń ishek-qaryny jáne terisi tabyldy.
Taǵy bir urlyq osy aýdanda bıyl kóktemde jasalǵan. Egindiaǵash aýyly turǵynynyń dalada erkin jaıylyp júrgen buqasy urlanǵan. Mal ıeleri polıtsııaǵa birneshe kúnnen soń ǵana aryzdanypty.
«Bul qylmystardyń ashylýyn baqylaýda ustadym. Mal – aýyl turǵyndarynyń keıbiri úshin jalǵyz tabys kózi. Qyrkúıekte qylmys jasady degen kúdikpen úsh kókshetaýlyq ustaldy. Búgingi kúni olar aýyldyqtardyń shyǵynyn ótedi», - deıdi Aıyrtaý aýdanynyń polıtsııa bóliminiń bastyǵy Marat Serkeshev.
Osy derekke qatysty qazirgi ýaqytta «Mal urlyǵy» baby boıynsha sotqa deıingi tergeýler júrgizilip jatyr. Baptyń sanktsııasy 5 jyldan 10 jylǵa deıin bas bostandyǵynan aıyrý jazasyn qarastyrady. Ustalǵandar qamaýda otyr.


text:
Fransiýa tarapyndan hödürlenen bu taslamanyň jikme-jikleri häzirlikçe mälim edilmeýär.
Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow sişenbe güni eden çykyşynda Annanyň tagallalarynyň tarapyny tutmak bilen, Howpsuzlyk Geňeşiniň beýanatyny ýa-da rezolýusiýasyny Moskwanyň goldamak isleýändigini aýtdy. Şol bir wagtyň özünde, Lawrow şular ýaly islendik beýanatda Siriýanyň režimine ultimatum berlip bilinmejegini sözüne goşdy.
Mundan ozal Orsýet we Hytaý prezident Başar al-Assadyň öz opponentlerini güýç bilen basyp ýatyrmagyny ýazgarýan Howpsuzlyk Geňeşiniň rezolýusiýasyny kabul etmek boýunça Günbataryň tagallalaryna weto goýupdylar.
BMG-niň Baş sekretary Pan Gi Mun Siriýadaky gandöküşlige “çydap bolmajakdygyny” sişenbe güni aýtdy we soňky bir ýylyň dowamynda Siriýadaky bidüzgünçiliklerde BMG-niň hasaby boýunça 8,000*e golaý adamyň ölendigini nygtady.
BMG-niň ozalky Baş sekretary, ýörite wekil Kofi Annan gandöküşligi bes etmek boýunça planynyň töwereginde jemlenmegi Howpsuzlyk Geňeşinden haýyş etdi.
Annanyň teklibi
Annanyň parahatçylyk boýunça teklipleri halk köpçüligine aýan edilmedi. Ýöne media serişdeleriniň maglumatlaryna görä, bu plan bidüzgünçilikleriň soňuna çykmak, gozgalaňlaryň ýüz berýän ýerlerine ynsanperwer kömegini ýetirmek, soňky ýylda tussag edilenleri boşatmak, režime garşy protestleriň tutaşan şäherlerinden howpsuzlyk güýçlerini çykarmak ýaly çäreleri öz içine alýar.
Hepde ahyryndan ozal Annan Assad bilen gepleşik geçirdi, şeýle hem bäş adamdan ybarat ekpertler toparyny gözegçilik missiýasy bilen Siriýa iberdi.
Siriýa režiminiň ýarany we bu ýurda öz ýaraglaryny satýan Orsýet ynsanperwer kömegini ýetirmek üçin günde ot açyşlygy togtatmak we ýaralananlary ewakuasiýa etmek baradaky çagyryşa duşenbe güni goşuldy.
Bu çagyryş Gyzyl Haç guramasynyň Halkara komitetiniň prezidenti Ýakob Kellenberger daşary işler ministri Sergeý Lawrow bilen Moskwada duşenbe güni duşuşandan soň edildi.
Gyzyl Haç guramasynyň Halkara komitetiniň sözçüsi Hiçman Hassan bu inisiatiwanyň üstünlik gazanmagynyň Siriýanyň hökümetine baglydygyny duýdurdy:
—Biz gepleşiklerimiziň haçan netije berjegini bilemzok, ýöne biz mümkin boldugyndan geljek iki günüň dowamynda onuň derhal hasyl boljakdygyna uly umyt baglaýarys. Biz ol ýere ynsanperwer kömegini gyssagly ýagdaýda ibermegiň zerurdygyny bilýäris, şol sebäpden hem biz öz inisiatiwamyzy işläp düzdük. Indi, şol inisiatiwalar boýunça Siriýanyň häkimiýetleri we Siriýanyň oppozisiýasy karara gelmeli. Şol sebäpden hem häzir olar biziň esasy gepleşik geçirmeli taraplarymyz bolmagynda galýarlar.
Siriýanyň aktiwistleriniň aýtmaklaryna görä, hökümet goşunlarynyň iki günläp geçiren ýaragly söweşinden soň, Azat Siriýa goşuny sişenbe güni gündogardaky Deir al-Zor şäherinden çykarylypdyr.
Hökümet güýçleriniň Hama we Homs şäherlerinde, şeýle hem golaýdaky Rastan şäherçesinde ýaşaýyş kwartallaryna garşy ot açandygy habar berilýär.


text:
Russiýada kiliseleriň birinde ‘Pokemon Go’ oýnuny oýnandygy üçin, dini ýigrenji döretmekde aýyplanýan bloggeriň sud diňlenişigi başlandy.
Ruslan Sokolowksiý geçen ýylyň sentýabrynda tussag edilipdi. Mundan bir aý öň ol Ýekaterinburgyň kiliseleriniň birinde meşhur oýny oýnaýan pursatlaryny ýazgy edip, ony Internetde ýerleşdiripdi.
Derňewçiler Sokolowskini 2013-nji ýylda kabul edilen dawaly kanunyň esasynda, dinçileriň ynançlaryny kemsitmekde aýyplaýarlar. Bu kanunyň tankytçylary bolsa, onuň azat sözi sem edýändigini, şeýle-de onuň ýurduň Konstitusiýasyna ters gelýändigini aýdýarlar.
Sokolowskiniň aklawçylary öz müşderilerine 7,5 ýyla çenli türme tussaglygynyň berilmek howpunyň bardygyny aýdýarlar.
Sokolowskiý Ýekaterinburgda geçýän sud diňlenişiginiň ilkinji gününde, özüniň günäsizdigini aýtdy. Ol bir blogger hökmünde hiç kimi kemsitmegi maksat edinmändigini hem sözüne goşdy.
“Eger-de meniň wideo bloglarym kimdir birini kemsiden bolsa, men olardan ötünç soraýaryn. Men ateist. Ýöne meniň dini ynançlara garşy hiç hili garşylygym ýok. Men liberal. Men her kimiň deň hak-hukuklara eýe bolmalydygyna ynanýaryn” diýip, Sokolowskiý çykyş etdi.
Wladimir Putiniň häkimiýetdäki 17 ýylynyň dowamynda Russiýanyň Prawoslaw kilisesiniň hem syýasatdaky, hem-de jemgyýetdäki täsiri gaty güýçlendi.
Sokolowskini ilki oktýabrda, öý tussaglygynda saklapdylar. Emma haçan-da ol Interneti we mobil telefonyny ulananda, ony – öý tussaglygynyň şertlerini bozmakda aýyplap – deslapky tussaghana ýerleşdirdiler.
Şu ýylyň fewralynda ony gaýtadan öý tussaglygyna ýerleşdirdiler.
Adam hukuklaryna gözegçilik edýän “Amnesty International” topary Sokolowskiniň tussag edilmegini ýazgaryp çykyş etdiler.


text:
23941
2018-06-15
juma 15-nji iýun musulman ýurtlaryň aglabasynda oraza baýramy günidir.
yslam dininde baýram aýynyň birinji güni oraza baýramy güni hasaplanýandyr.
bir aýyň boýunda alla ýolunda oraza tutan musulmanlar oraza baýramy güni hudaý tebärek we tagaladan paý padaşyny almak üçin oraza baýramy namazyny berjaý edýärler.
bu gun “Turkmen Sahrada” oraza baýramy namazy okuýyldy.
tehranda Hem oraza baýramy namazy yslam ynkylabynyň mertebesi belent ýolbaşçysy Aýatolla hamenei hezretleriň ymamçylygynda Ymam Humeýni hezretleriň adynyň göterýän musallasynda okuýyldy.
IRAN Türkmenleryň “TurkmensNews” Habar Agency guramasy oraza baýramyny bütin musulmanlara ylaytada türkmen doganlarymyza gutlaýar.
Habarcy: Yashar Niazi
Türkmen Sahranyň Kumbet kabus Sahrynde Oraza aýyd namzy
Türkmen Sahranyň Kelala Sahrynde Oraza aýyd namzy
In Telegram
Join To Our Channel
In Instagram
Follow Our Page
Related posts
Commets
Last News
10 اکتبر 2021
08 اکتبر 2021
03 اکتبر 2021
02 اکتبر 2021
30 سپتامبر 2021


text:
Krym tatarlarynyň deportasiýa senesi bellenýär
Ukrainada krym tatarlarynyň deportasiýa edilmeginiň 71-nji ýyl dönümini bellemek boýunça çäreler geçirilýär. 1944-nji ýylda Krym tatarlarynyň 180 müň çemesi Stalin tarapyndan Merkezi Aziýa deportasiýa edilipdi. Olaryň ençemesi 1980-nji we 1990-njy ýyllarda yzyna dolanypdy, emma olar Orsýetiň Krymy anneksiýa etmeginiň yzýany özleriniň kemsidilýändigini we öz hukuklarynyň depelenýändigini aýdýarlar. 17-nji maýda Kiýewde geçirilen çärelerde deportasiýanyň pidalarynyň hatyrasyna matam tutuldy we şem ýakyldy. (AÝ/AR-nyň Ukrain gullugy)


text:
Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň giňişleýin mejlisinden soňky oýlanmalar
Gahryman Arkadagly ýurdumyzda biz diňe bir howpsuz durmuşda däl, eýsem, howpsuz jemgyýetde ýaşaýarys. Diýeli, gijede-girimde haýsydyr bir ýere çykmaly bolan halatymyzda-da hiç birimiz alada galýan däldiris. Ähli ýerde asudalyk, asuda köçeler, asuda garaýyşlar garşy alýandyr. Howa, demir ýol we beýleki menzillerinde-de gije-gündiziň dowamynda asudalyk we asuda hyzmat höküm sürýändir. Şunuň özem biziň howpsuz jemgyýetde ýaşaýandygymyza şaýatlyk edýär. Şol jemgyýetde-de adamlaryň hukuk-borçlaryna düşünip, birek-birege, ýagny dünýäniň iň uly baýlygy bolan ADAMA gymmatlyk hökmünde garap, ikitaraplaýyn hormat, sylanyşyk, sarpa esasynda ýaşamagy jemgyýetiň öňküdenem berkleşmegine getirýär.
Howpsuz jemgyýet syýasatyny öňe sürýän Gahryman Arkadagymyz Türkmenistanyň Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň giňişleýin mejlisinde sözlän sözünde: «...Siziň bilşiňiz ýaly, dürli jenaýatlaryň öňüni almak, olara şert döredýän ýagdaýlary hem-de sebäpleri ýüze çykarmak, seljermek, aradan aýyrmak, bu ugurda wagyz-nesihat, düşündiriş işleri bilen öňüni alyş çärelerini geçirmek harby we hukuk goraýjy edaralaryň, häkimlikleriň, geňeşleriň, jemgyýetçilik birleşikleriniň, beýleki guramalaryň örän möhüm wezipeleri bolup durýar» diýip, belläp geçdi. Şundan hem görşümiz ýaly, bu wezipeler diýen ýaly degişli bolup durýar. Durmuşda ownuk zat ýok. Şol sebäplem biz durmuşda uly ýalňyşlygyň öňüne ýekeje sözüň böwet bolup bilýändigini, ýagny sözüň, onda-da mähirli, süýji sözüň güýjüni göre-göre gelýäris. Bular ýaly ýagdaýlarda wagyz-nesihat çärelerine gatnaşyp, ýaşlaryň arasynda yzygiderli çykyş edýän enelerimiziň hem täsiri diýseň uludyr. Şonuň üçinem, şeýle mejlisleri geçirmek bilen, sagdyn jemgyýeti ýola goýan ýurt Baştutanymyz bizi duş gelýän nogsanlyklara garşy bilelikde göreşmäge çagyrýar.
Adam haçan säwlik goýberýär, haçan ýalňyşýar, haçan jenaýat edýär? Alymlar şeýle ýagdaýlaryň köpüsiniň adamyň ýadaw, gaharly, öýkeli wagtynda ýüze çykýandygyny belleýärler.
Şonuň üçinem, sagdyn jemgyýetde sagdyn ruhuň bolmagy, raýatlaryň sagdyn ruhuň eýeleri bolmagy olaryň dogry ýaşamaklaryny üpjün edýär.
Biziň halkymyz inçe medeniýetiň eýesi. Ençe asyrlary özünde jemleýän ýyllaryň dowamynda töwellaçylyk ýaly asylly ýörelgeleri oýlap tapmak bilen, paýhasly ata-babalarymyz hatda käbir öte geçmeleriň hem öňüni alyp, ýyly gatnaşyklary ýola goýmagy başarypdyrlar. Iki sany sögüşen, agzy alaran adamyny ýaraşdyrmagy başarypdyrlar. Şeýle düşünişmezlikler durmuşda käwagt ýüze çykypdyr we çykmagyny dowam etdirýär. Käbiriniň soňy bolsa, jenaýata ýazýar. Ol bolsa diýseň gynandyryjydyr. Sözümiz gury bolmaz ýaly, käbir mysallara ýüzlenesimiz gelýär. Arada bir tanşym goňşusy bilen oňuşmaýandygyny aýdyp, maslahat sorady. «Soňy ula ýazaýmanka göçüp gidäýsemmikäm?» diýdi. Şonda ondan bu oňşuksyzlygyň sebäbini soradym welin, ullakan bir sebäbem ýok eken. Men oňa, dogrusy, ylalaşyga gelmegi maslahat berdim.
Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň şeýle mejlisini geçirmek bilen, mähriban Arkadagymyz diňe bir jenaýatçylygyň däl-de, dörejek jenaýatçylygyň öňüni almak babatdaky meseleleri hem öňe sürýär. Bu babatda oýlanyp otyrkaň, Magtymguly atamyzyň «Saglygyň gadryny bilgil, hasta bolmasdan burun» diýen setirleri biygtyýar ýadyňa düşýär. Bu setirlere ýüzlenmek bilen, milli Liderimiz hassany bejereniňden keseliň öňüni almagyň ýeňil düşýändigini yzygiderli nygtaýar. Bu maslahatly mejlis babatynda hem şeýle döwletli pikir öňe sürülýär. Çünki temmi bereniňden ýa-da tussaglyga alanyňdan jenaýatlaryň öňüni alanyň, şert döredýän ýagdaýlary, sebäpleri ýüze çykaranyň, öwreneniň, aradan aýranyň bähbitli bolup çykýar. Hut şeýledigi üçinem, hormatly Prezidentimiziň bu mejlisdäki: «Hukuk goraýjy edaralar edilen etmiş üçin diňe çäre görýän ýa-da jeza berýän edara bolmaly däldir. Bu düzümler durmuşda ýalňyşan adamlary dogry ýola gönükdirmäge, terbiýelemäge, jemgyýete gaýtaryp getirmäge işjeň gatnaşmalydyr» diýen sözleri örän göwne makul boldy.
Gahryman Arkadagymyzyň çykyşyndaky: «Adamyň ykbalyna, jemgyýetiň nogsanlyklaryna biparh garalmaly däldir» diýen sözleri hem her birimiz üçin borç bolup ýaňlanýar.
Şahyryň aýdyşy ýaly, «Adam ähli ýerde adama gerek». Adam adamsyz oňup bilmeýär. Jemgyýetiň ähli gatnaşyklarynda adam bar. Şol adamyň ykbalynyň güllemegi durmuşyň, şol sanda jemgyýetiň güllemegine getirýär. Şonuň üçinem, eziz Arkadagymyzyň bu geňeşdäki öňe süren beýik pikirleri ýüregimizde has ýyly duýgulary oýardy. Çünki ownuk bolsun, iri bolsun, ähli bolup geçýän wakalar ilki bilen adamyň ykbalyna täsir edýär. Adam adama hiç haçan biparh bolmaly däldir.
Şonuň üçinem, iň bärkisi işdeş ýoldaşlaryň: «Saglykmy, bu gün näme üçin tukat görünýärsiň?» diýýän sözlerem saňa özüňi hossarly ýaly saýmaga, gül-gül açylyp gitmäge kömek edýär.
Sebäbi biparh bolmak ünsden düşürilmekden gelip çykýar. Hiç kim, hiç zat ýatdan çykmasa ýagşy. Mähriban Arkadagymyzyň bu aladalarynyň ählisiniň aňyrsynda adam hakyndaky bimöçber aladalaryň bolmagy buýsanyp ýaşamaga esas döredýär. Gahryman Arkadagly ýurdumyzda, goý, adamlaryň ykbaly, ömri güllesin!
...Oglum bilen köplenç agşamara gezelenç etmämiz bar. Ine, bir gün peýwagtyna aýlanyp ýörüs. Gözüm iki elem goşly zenana düşdi. Ony bu goşlary bilen uzak bir ýerden gelene meňzetdim. Ogluma «goşlaryna kömek et!» diýen manyda yşarat etdim. Ol ylgap baryp, oňa barmaly ýerine çenli kömek etdi. Ol diýseň hoşal boldy. Gep bu ýerde diňe bir hoşal bolmakda däl, eýsem, çaganyň, ýagny ýetginjegiň biparh däldiginde. Sebäbi onuň: «Eje, aýtmankaňam men oňa kömek edeýin diýip barýadym...» diýen sözleri enä ganat berýär. Aramyzda şeýle ruhdaky terbiýeli ýaşlaryň köp bolmagy sagdyn jemgyýetimiziň esaslaryny düzýär.
Mundan başga-da, şol mejlisde ýurt Baştutanymyzyň durmuş ýaşaýşy ýagdaýlyrak adamlar barada aýdyp, olara hemmetaraplaýyn hemaýat etmegi hem-de hukuklaryny we azatlyklaryny goramaga ýardam bermegi tabşyrmagy hemaýatkärligiň beýik nusgasy boldy. Çünki islendik kömek, hemaýat kyn ýagdaýdan baş alyp çykmagyň açary bolup hyzmat edýär.
Dogrudan-da, adam gymmatlyk. Ol mydama hormata mynasyp. Munuň şeýledigini hormatly Prezidentimiziň tussaglykdan gelen adamlar bilen degişli işleri geçirmegiň zerurdygyny nygtamagy, olaryň jemgyýete goşulyp gitmegine kömek edip, iş bilen üpjün edilmegini sargamagy hem görkezdi. Çünki halkymyzda «Bir ýazykdan är ölmez» diýlip, ýalňyşan adamlara kömek edilýär. Onuň dogry ýola düşüp gitmegi üçin ähli mümkinçilikler döredilýär. Pederleriň pendine eýerip, şeýle ýol-ýörelgeleri dowam etdirýän eziz Arkadagymyzyň bu sargytlary hem nusgalykdyr.
Hawa, hormatly Prezidentimiziň bu asylly ýörelgelerinden döwrümiziň belent ruhy duýulýar. Biziň her birimize borçdur wezipelerimize düşünip, şeýle ruh bilen halal, manyly ýaşamak ýaraşýar.
Ogultäç ORAZTAGANOWA,
«Watan».