text:
“Yslam döwleti” toparynyň söweşijileri Yrakda ýesir düşen kürt söweşijisiniň kellesiniň kesilmegini görkezýän wideony ýaýratdy.
28-nji awgustda ýaýradylan ýazgyda Yragyň kürt liderlerinden ABŞ bilen harby hyzmatdaşlygy bes etmek talap edilýär. ABŞ Yragyň demirgazygynda söweşijilere garşy howa zarbalaryny amala aşyrýar. Wideodaky jezalandyryş “Yslam döwletiniň” söweşijileriniň gözegçiliginde saklanýan Mosul şäheriniň Baş metjidiniň öňünde surata düşürilipdir.
Wideoda kürtleriň Peşmerga toparynyň söweşijileri diýilýän ýene 14 ýesir görkezildi we eger kürtleriň regional hökümeti ABŞ bilen gatnaşyklaryny bes etmese olaryň hem öldüriljekdigi aýdyldy.
Munuň öňüsyrasynda “Yslam döwleti” Siriýanyň demirgazygynda ýesir alnan 160-dan gowrak siriýaly esgeriň öldürilmegini görkezýän ýazgyny hem ýaýratdy. Ondan öň amerikan žurnalisti James Foleýiň öldürilmegini görkezýän wideo ýaýradyldy.


c: text/html

text:
Polşa baýdagy
Polşanyň baýdagy[üýtget | edit source]
Polşanyň milli baýdagy iki sany deň ululykdaky gorizontal zolakdan durýar, ýokarky zolak - ak we aşakysy gyzyl. Baýdagyň taraplarynyň gatnaşygy 5:8 (in:uzynlyk). Şeýle-de Polşanyň döwlet baýdagynda ýokarky zolagyň ortarasynda gerb ýerleşdirilendir. 2004-nji ýyldan bäri Polşanyň baýdak baýramçylygy maý aýynyň 2-sine bellenilýär.
Taryhy[üýtget | edit source]
Polýaklar ozaldan bäri orta asyrlarda ýüzüne ak bürgüdiň suraty çekilen gyzyl baýdak ulanypdyrlar. Şeýle baýdagyň astynda korol Wladislaw Ýagaýlonyň polýak goşuny 1410-njy ýylda Grünwald söweşine gatnaşypdyr. Sigizmund III Wazanyň baýdagy üç zolakdan (ýokarky we aşaky – gyzyl we ortada ak) ybarat bolupdyr. Wladislaw IV we Ýan II Kazimiriň baýdaklary dört zolakdan ybarat bolupdyr (ýokardan birinji we ikinji – gyzyl, ýokardan ikinji we dördünji – ak). Ol baýdaklarda döwlet gerbi ýerleşdirilipdir. Awgust II Güýçliniň dolandyran döwründe polýak ulanlarynyň tuwulgalaryna ak lentalar berkidilipdir. Dörtýyllyk seým (1788 – 1792) gyzyl-ak lentalar peýda bolupdyr. Milli baýdak resmi taýdan 1831-nji ýylyň 7-nji fewralynda Seým tarapyndan tassyklanyldy. Gyzyl-ak baýdaklar we lentalar XIX asyrdaky milli gozgalaňlaryň simwoly hökmünde ulanylypdyr. 1918-nji ýylda Polşanyň garaşsyzlygy dikeldileninden soňra gyzyl-ak baýdak 1919-njy ýylyň 1-nji awgustynda milli baýdak hökmünde tassyklanyldy we şondan bäri ol hiç hili üýtgedilmedi.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Demiragzyk Pakistanyň resmileri goşa partlama netijesinde ölen adamlaryň sanynyň azyndan 53-e ýetendigini, ýaraly bolanlaryň 180-den gowrakdygyny aýtdylar.
Bu partlamalar Pakistan-Owganstan araçägindäki Kurram tire etrabynyň baş şäheri Paraçynarda, bazarda, köp adamly ýerde boldy.
Bombalaryň ikisi hem adamlar agşamlyk, uzak günlük agyz beklemeden soň, agyz açmak üçin azyk almaga gelenlerinde ýaryldy.
Kurramyň ýokary derejeli adminstratory bombalaryň motorly janyndan geçen bombaçylar tarapyndan partladylandygyny aýtdy.


text:
ABŞ-nyň harbylarynyň Owganystandan çykarylmagynyň yza tesdirilmegine garamazdan, owgan hökümeti 2016-njy ýylyň ýanwar we maý aýlarynyň aralygynda ýurduň giňişliginiň bäş prosent çemesini elden berdi, diýip ABŞ-nyň hökümetiniň synçy edarasynyň 29-njy iýulda ýaýradan hasabatynda aýdylýar.
Owganystany dikeltmek boýunça ýörite inspeksiýasynyň hasabatynda owgan hökümetiniň ýanwar aýynda ýurt giňişliginiň 70.5% gözegçilik eden bolsa, maý aýynda bu görkeziji 65.6% çenli azalypdyr.
ABŞ Owganystandaky güýçleriniň ýolbaşçysy Jon Nikolson agzalan territoriýanyň aglaba bölegi “Talybanyň” elinde.
Hasabatda owgan goşunynyň “Talybandan” ýeňilmeginden daşary “Yslam döwleti” we “Özbegistanyň yslam hereketi” atly toparlar ýaly söweşiji toparlaryň basyşynyň astynda galýarlar.


text:
Owganystanda “Talyban” söweşijileri Kabulyň çetinde ýerleşýän daşary ýurtlularyň ýaşaýyş jaý kompleksini nyşana aldy.
19-njy noýabrda Kabulyň gündogaryndaky “Green Village”, ýagny “Ýaşyl oba” atly ýaşaýyş kompleksiniň girelgesiniň golaýynda ulagly bomba partladyldy. Partlamanyň yzýany wakanyň bolan ýerinde ok atyşyklar boldy.
Bu hüjümiň jogapkärçiligi “Twitter” sosial ulgamy arkaly “Talyban” hereketi öz üstüne aldy.
Kabul şäher polisiýasynyň başlygy general Mohammand Zahiriň sözlerine görä, bu hüjümde dört söweşiji öldürilipdir. Maglumatda janyndan geçen bir söweşijiniň ulagly bombany partlatmagy netijesinde, beýleki üçüsiniň polisiýa bilen bolan ok atyşykda öldürilendigi bellenilýär.


text:
Hepdäniň şenbe güni Owganystanyň prezidenti Hamid Karzaý ýurduň parlamentine ýurduň Ministrler kabinetiniň agzalygyna kandidatlaryň täze sanawyny hödürledi. Munuň özi Hamid Karzaýyň täze hökumetiň düzümini tassyklatmak ugrundaky ikilenji synanyşygydyr.
Täze hödürlenen sanawda ozalky meýdan komandirlerinden hiç biri ýok. Ozalky sanawa garanyňda bu gezek Karzaýyň öz ýakyn egindeşlerinden hem bu sanawda örän az adam bar. Käbir synçylar bu täze hödürlenen sanawdan Günbataryňam, Karzaýyň öz garşydaşlarynyňam hoşal bolmaklary mümkin diýip, çak edýärler.
Ýakynda, 2-nji ýanwarda, parlamentiň deputatlary Hamid Karzaýyň Ministrler kabinetine hödürlän 24 adamsyndan 17-ni kabul etmekden ýüz öwürdiler.Munuň özi 2001-nji ýylyň ahyrynda talyp režimi agdarylaly bäri Owganystana ýolbaşçylyk edip gelýän Hamid Karzaý üçin uly şowsuzlyk hökmünde alamatlandy.
Bu gezek ol parlament bilen açyk eglişige gidýänligini aýan edip, täze sanawa ozalky inkär edilen 17 adamdan hiç birini-de goşmandyr.
Täze sanawda jemi 16 adam bar. Hamid Karzaý geçenki ses berlişikde kandidaturasy parlament tarapyndan inkär edilen tanymal meýdan komandiri Ysmaýyl Hanyň ornuna häzirlikçe hiç kimi girizmändir. Ysmaýyl Han özüniň ozalky wezipesine, ýagny suw we energiýa ministriniň wezipesine hödürlenilipdi. Owganystanyň telekommunikasiýa ministriniň wezipesine hem häzirlikçe hiç kim hödürlenmedi.
Owganystanyň wise-prezidenti Muhammed Karim Halili şenbe güni parlamentde täze kandidatlaryň adyny okanda, bu iki ministrlige hödürlenjek kandidatlaryň örän ýakyn wagtlarda belli boljakdygyny aýtdy.
Ministrler kabinetiniň agzalygyna hödürlenen kandidatlaryň täze sanawynda üç sany aýal maşgala bar. Karzaýyň ozalky hökumetinde we onuň geçen gezekki hödürlän sanawynda-da diňe bir aýal bardy.
Tanalýan adamlarmy?
Owganystanly syýasy analitik Ziýa Rafat Azatlyk Radiosyna beren interwýusynda hökümetiň düzümine hödürlenen bu täze kandidatlardan köpüsiniň kän bir tanalmaýan adamlardyklaryny aýtdy: «Ozalky hödürlenen sanawda aglaba Hamid Karzaýa ýakyn durýan tradision syýasy partiýalardan kandidatlar bardy. Ol partiýalar geçenki prezidentlik saýlawlarynda Hamid Karzaýy goldapdylar. Häzirki hödürlenen sanawda bolsa syýasy partiýalardan haýsysyna degişlidiklerine garamazdan, tradision partiýalaryň hatarynda tanalmaýan kandidatlar bar. Islendik ýagdaýda-da, bu adamlar tradision partiýalaryň resmi agzalary däl. Täze sanawda «Jihadi», ýagny Mujaheddinler partiýasyndan diňe iki aktiwist, iki tanymal şahsyýet bar».
Indi parlamentiň deputatlary bu hödürlenen kandidatlara sorag berip, olaryň çykyşlaryny diňlemeli. Geçen gezek bu proses bir hepdeden gowrak wagty alypdy.
Ýöne parlamentiň spikeri Muhammed Ýunus Kanuny kandidatlara ynam sesini bermek çäresiniň şu hepdäniň penşenbe gününden gijikdirilmän geçiriljekdigine ynam edýändigini aýtdy.
2009-njy ýylyň awgustyndaky prezidentlik saýlawlarynda galplyklarda aýyplanan, soňra-da hökümet üçin hödürlän adamlarynyň aglabasy parlament tarapyndan inkär edilen Hamid Karzaý üçin bu wakalar uly syýasy urgy hökmünde alamatlandy.
Owganystana hertaraplaýyn ýardam berip gelýän Amerikanyň Birleşen Ştatlary we käbir beýleki donor döwletler Hamid Karzaýy korrupsiýa garşy tutanýerli göreşe we gaýragoýulmasyz zerur reformalary durmuşa geçirmäge ukyply hökümeti döretmäge çagyryp gelýärler.


text:
Ukrainanyň täze prezidenti Petro Poroşenko Kiýewde, ukrian parlamentinde guralan inagurasiýa dabarsynda prezidentlige resmi taýdan başlamak barada kasam kabul etdi.
Ol kasamdan soň ýygnananlara ýüzlenip, Ukraina parahatçylygyň, howpsuzlygyň we bitewiligiň zerurdygyny nygtady.
Şeýle-de ol Orsýetiň Krymy anneksiýa etmegini ýazgardy, ol bu ýeriň ukrian topragy bolandygyny we ýene şeýle boljakdygyny aýtdy.
Poroşenko özüniň basym gündogar Ukraina parahatçylyk, häkimiýeti merkezsizleşdirmek we bu sebitde rus dilini erkin ulanmak kepilligini berýän proekt bilen sapar etjegini aýtdy.
Şeýle-de ol Donbasda ýerli saýlawlaryň geçirilmegine çagyrmak isleýändigini aýtdy.
Emma ol Ukraina hemişe unitar, birleşdiriji döwlet bolar we federallaşma ýol berilmez diýdi.
7-nji iýundaky inagurasiýa dabarasyna gatnaşanlaryň arasynda Birleşen Ştatlaryň wise-prezidenti Jo Baýden, Belarusyň prezidenti Aleksandr Lukaşenko, Orsýetiň Kiýewdäki ynanylan wekili hem boldy.


text:
Türkmenistanda garaşsyzlyk ýyllarynda, şäher, ýol gurluşyklary zerarly, köp adamyň jaýynyň ýykylandygy, emma olaryň eýeleriniň öňküsi ýaly jaý ýa-da kompensasiýa alyp bilmändigi aýdylýar.
Ýogsa ol jaýlar, şaýatlaryň aýtmaklaryna görä, kanun esasynda gurlan we raýatlaryň hususy emlägi bolup durýar. Eýsem bu ýerde raýatlar bilen häkimiýetleriň arasynda nähili wakalar boldy.
Azatlyk radiosy bu soragy türkmenistanly žurnalist, ençeme ýyl bäri öz ýykylan jaýy üçin kompensasiýa almaga çalyşýan türkmen raýaty Soltan Açylowa berdi.


text:
Indi birnäçe ýyl bäri Türkmenistanyň hökümeti, ylaýtada prezident Gurbanguly Berdimuhamedow öz çykyşlarynda daşary ýurtly maýadarlary ykdysady taýdan ösüp barýan ýurda inwestisiýa etmäge çagyryp gelýär.
Türkmenistanyň esasy maýa goýujylara hödürleýän proýektleriniň biri hem Awaza dynç alyş merkezidir. Aradan wagt geçen hem bolsa, näme üçindir maýa goýumçylar Türkmenistana gelmekden saklanýarlar.
Awazada häzirki günlere çenli gurulan we gurulýan gurluşyk ymaratlarynyň hemmesini Türkmenistan hökümeti tebigy gazyň eksportyndan gelýän girdejiniň hasabyna gurdurýar.
Eýýäm birnäçe ýyl bäri daşary ýurduň abraýly guramalary Türkmenistan döwletinde sermaýa ýatyrmagyň örän howpludygyny öz ýyllyk hasabatlarynda yzygiderli aýdyp gelýärler. Elbetde, onuň netijelerem häzirki günde Türkmenistanyň ykdysadyýetinde açyk görünýär.
Maddy işdäler artýar
Türkmen hökümeti aýdylýan bellikleri inkär edip, öňki heňine tutýarka, ýerli çinownikler, hamana, maýa goýumçylar ýurda asla gelmesinler diýýän ýaly, korrumpirlenen maddy işdälerini öňküdenem beter artdyrýarlar.
Türkmenistanyň Ykdysady we osüş ministrliginiň ýanyndaky ýüridiki şahslary resmileşdirýän bölüm daşary ýurtdan gelen işewür adamlary resmileşdirmek üçin ozal resmi döwlet ýygymy hökmünde 3000 müň amerikan dollaryny we öz jübülerine-de 5000 müň amerikan dollaryny alyp gelen bolsalar, indi olaryň talap edýän paralarynyň möçberi 25 000 müň amerikan dollaryna baryp ýetdi.
Şular ýaly daşary ýurt işewür adamlaryň işlerini açmak üçin, meselem, Gazagystanda resmi 200 amerikan dollary töledilýär we üç sagаdyň içinde daşary ýurt kompaniýasy işlemäge hukuk gazanýar.
Mundan başga-da, Türkmenistanda soralýan paralary berip, iş açan işewür adamlar köp halatda olara Aşgabada gelip işlemekleri üçin wiza berilmeýär. Bu meselede Migrasiýa gullugy ýurduň ykdysady bähbitlerine seretmezden, gelýän maýadarlaň öňünde ullakan päsgelçilikleri döretmäge ökde. Şol sebäpdenem Türkmenistanyň prezidentiniň maýadarlara edýän çagyryşlary boş salgym bolup galýar.
Abraýdan düşürýär
Türkmenistanda döwlet çinownikleriniň talap edýän paralarynyň möçberiniň ösmegi biziň ýurdumyzy dünýä ýüzünde abraýdan düşürýär. Üstesine-de, inwestisiýa etmek örän howly diýilýän ýurtlaryň hataryna goşýar.
Saparmyrat Nyýazowdan soň, üç ýylyň içinde Türkmenistanyň halk hojalygynyň ähli pudaklarynda diýen ýaly korrupsiýanyň ösmegi, talap edilýän paralaryň gabarasynyň ulalmagy hökümetiň bu ýagdaýa biparh garaýanlygyny görkezýär.
Türkmen hökümeti häzire çenli-de antimonopol we korrupsiýa garşy kanunlary kabul etmän gelýär. Bu ýagdaý hem parahorlugyň gülläp ösmegine getirýär. Eger hökümet bu ýagdaýy şu durşuna goýsa, onda ýene birnäçe ýyllap Türkmenistan dünýäde iň korrumpirlenen döwletleriň hatarynda galar.
Gurbangeldi Töräýew aşgabatly synçynyň edebi lakamy. Şu blogda öňe sürlen pikirler hem-de garaýyşlar awtoryň özüne degişli.


text:
Bolgariýa bilen Gresiýa Hazar deňziniň gazyny Ýewropa akdyrmagy maksat edinýän turbanyň gurulmagy barada ylalaşyga geldiler.
Bolgariýanyň döwlet eýeçiligindäki kompaniýasy, Gresiýanyň DEPA we Italiýanyň Edison SPA atly şirketleri bilen bu turbany gurmak üçin kompaniýa döretmek barada ylalaşdylar.
Ady agzalýan şirketler tarapyndan guruljak ikinji kompaniýa bolsa, şol turba arkaly import ediljek gazy satmak bilen meşgullanar.
IGB diýlip atlandyrylan bu kompaniýa, Bolgariýa 2012-nji ýyldan başlap her ýyl Azerbeýjandan 1 milliard kub metr gaz import etmäge mümkinçilik döreder.
Bu turbanyň Azeri gazyny Türkiýäniň üsti bilen Gresiýa, soňra Italiýa akdyrmagyna garaşylýar.


text:
Gyrgyzystanyň prezidenti Almazbek Atambaýew hökümetiň ABŞ bilen uzak wagtlyk hyzmatdaşlyk ylalaşygyny ýatyrmak baradaky kararyny goldap çykyş etdi.
Atambaýew Waşingtony Gyrgyzystanda milletara deňagramlylygy bozmak maksatly “prowokasiýa” etmekde aýyplady.
Bişkek ABŞ-nyň tussaglykdaky gyrgyz aktiwisti Azimjon Askarowy adam hukuklary boýunça abraýly baýrak bilen sylaglamak kararyna protest bildirip, ABŞ bilen hyzmatdaşlyk barada 1993-nji ýylda baglaşylan ylalaşygy ýakyn günlerde formal taýdan ýatyrdy.
64 ýaşly Askarow 2010-njy ýylda Gyrgyzystanyň günortasynda 400-den gowrak adamyň ölümine getiren etnikara çaknyşyklaryň dowamynda tussag edilipdi we ömürlik tussaglyga höküm edilipdi.


text:
Şenbe güni ABŞ-nyň döwlet sekretary Jon Kerri Ýakyn Gündogarda alyp barýan parahatçylyk missiýasyny dowam etdirdi. Bu onuň regiona edýän saparynyň üçünji günüdir.
Kerriniň Ysraýyl we Palestina taraplarynyň arasynda syýahat etjegi barada habar berildi. Kerri taraplary parahatçylyk ugrunda ilkinji ylalaşyga gelmäge ündeýär, emma analitikler garşylygyň dowam edýändigini aýdýarlar.
Palestina awtonomiýasynyň prezidenti Mahmud Abbas Ysraýylyň basyp alan Günbatar kenarynda ýewreýler üçin has köp jaý gurmak barada ýakynda yglan etmeginiň Tel Awiwiň parahatçylyk ugrunda öňegidişlige tarap ymtylmaýandygyny görkezýär, diýdi. Ysraýylyň premýer-ministri Benjamin Netanýahu Abbasyň sişenbe güni Ysraýylyň türmesinden boşadylan palestinaly tussaglary gahryman hökmünde garşy almagyny tankyt etdi.
Kerri Ysraýylyň we Palestinanyň parahatçylyk ugrunda ylalaşyk baglaşmak barada berk karara gelmelidigini aýtdy.


text:
Özbegistanda ahyrsoňy iň soňky sagatlar gelip ýetdi. 25 ýyl garaşsyzlykdan soňra özbekler ilkinji gezek Yslam Abduganaýewiç Kerimow tarapyndan dolandyrylmaýan bir ýurtda ukudan oýanýarlar.
Bu diasporadaky köp adamlaryň we oppozisiýanyň ýyllar boýy küýsäp gelen, analizçilerden we meniň ýaly akademiklerden haçan gelerini çaklamagy haýyş edilen gün. Sebäbi dünýäniň iň berk ornan awtoritar režimleriniň birinde syýasy çalşygyň mümkin - belki-de ýeke-täk - ýoly Kerimowyň ahyrsoňy tebigatyň kanunyna boýun boljakdygy bellidi.
Uzak ýyllaryň dowamynda özbek dostlarym bilen geçiren gepleşiklerimde, olaryň öz maşgala agzalaryny haçan görüp biljekdigi, daşary ýurtlara sapar etmegi, söwda işine başlamagy, çet ýurtlarda okamagy barada gürrüň edileninde, bu gepleşikleriň näçesiniň "belki, Kerimow öleninden soňra..." diýen sözler bilen gutarýany sanardan köp. Özbegistan dünýäden üzňeleşip, ykdysadyýeti we jemgyýeti berk kontrollyk astyna düşdügiçe bu zatlar-da ýetip bolmajak arzuwlara ýa-da köp adamlar üçin gorkuly ýagdaýlara öwrüldi.
Birnäçe hepde mundan ozal bir özbek dostum bilen günorta Gyrgyzystanda tikenli simler bilen gurşalan özbek serhediniň golaýyna maşynly baryp, eli ýaragly garawullardan aňry tarapa seretdik. Biziň ikimiz hem birnäçe ýyllap Daşkentde ýaşan adam.
Daşkente gitmegi nähili küýseýändigimiz hakda gürrüň edemizde dostum ýylgyryp: "Kerimow öleninden soňra..." diýdi. Bu gün täze döwrüň duýdansyz gelen güni, ýöne nämeler üýtgärkä? Häzirki wagtda bu zatlary çaklamak üçin näçe pikir edilse-de, 78 ýaşly Kerimowyň ölüminiň yzysüre onlarça makala ýazylyp, onuň orununa kimiň geçjekdigi we gowşak reginonyň iň köp ilatly ýurdunyň geljegi üçin mümkin ugurlar hakda welilik satylsa-da, adamy gynandyrýan hakykat – bizde bar bolan pikirleriň gaty azdygy.
Köp bilermenleriň bize gorkmaly diýip duýduran hakykaty gelip ýetdi. Kerimow bir "mirasdüşer" saýlaman ýa oruntutar hakda belli bir ýoly görkezmän dünýäden ötdi. Onuň ýolbaşçylygynda dörän sistemadan köp ünsi onuň özüne gönekdiren adamlar munuň agyr netijeleri bolar diýip, köpden bäri duýduryş berip gelýärler.
Çaklanylyşyna görä, Kerimowyň kontrollyk astynda saklap gelen yslamçylary üznüksiz "gaýnap" duran Fergana jülgesinde joşup ýokary göteriler ýa-da ýurduň dürli "tireleriniň" arasynda uruş turar. Syýasy maşgala gatnaşygy bolmadyk ýetim oglan hökmünde sowet döwleti tarapyndan ýetişdirilen Kerimow bulary biri-birine garşy oýnadyp, "ökdelik bilen deňagramlygy saklapdy".
Bu aýdylýan gürrüňler hakykata az-kem laýyk bolsa-da, bularyň ikisi-de özlerini dolandyryp bilerler diýip Özbegistanyň halkyna ynam edip bolmaz diýilýän gürrüňi aklamak üçin ulanylan ertekiler. Bular syýasy alym Alana Ledenowanyň Putiniň Orsýeti diýip atlandyran sistemasynyň Özbegistan wersiýasynyň esasyny düzýän ertekiler. Kerimow gitýär. Ýöne onuň portretiniň her bir klasda we edarada adamlaryň depesinden gözläp duran döwründe döredilen giň howpuzlyk döwletiniň we berk syýasy ykdysadyýetiň onuň bilen ölüp gitmezligi ähtimal.
Larry Markowitz we Skott Radnitz ýaly Merkezi Aziýa boýunça ekspert alymlar Özbegistanda döredilen syýasy ykdysadyýetiň bazarda emele getirýän merkezleşdirilen döwlet we ygrarlylyk babatynda goňşularyňkyň tersidigini suratlandyrdylar. Bu syýasy ykdysadyýet howpsuzlyk gulluklary tarapyndan goralyp, ýerli aktýorlar oňa tabyn bolmakdan boýun gaçyran halatynda, olara temmi berlip jezalandyrylýar. Ilerlemek üçin mümkinçilikler köp däl. Galan elitanyň, Kerimow bolsa-bolmasa-da, özüniň bähbit görýän syýasy ykdysadyýetini üýtgetmek ähtimallyg ýokary däl. Ýurdy gurşap alan howpsuzlyk organlarynyň mümkinçilikleri hiç kimiň olara garşylyk görkezerlik ýagdaýda däldigini aňladýar.
Jyzak regionynda kiçeňräk işewür bolan Aramais Awakianyň iki sany howdany bardy. Ol howdanlarynda balyk ýetişdirmek bilen güzeranyny gowalandyrmaga synanyşýar. Bu işde az-kem üstünlik hem gazanýar. Ýöne bir gün ýerli etrap häkimi gelip, ondan ýerini öz adyna geçirmegi talap edýär. Awakian bu işden boýun gaçyrýar. Ondan az wagt soňra polisiýa "Yslam döwletini" goldaýanlykda aýyplap, Awakiany tutýar.
Aklawçysy bilen maşgalasynyň aýtmagyna görä, Awakiana özi bilen ähli işgärleriniň "Yslam döwletiniň" hökmüti agdarmagy niýet edinen gizlin bölümidigini urup-ýenjip "boýun aldyrýarlar". Bu gürrüňleriň geň tarapy, Awakian asla musulman däl. Onuň dini hristiýan, milleti ermeni. Ýöne bu Özbegistanda uzak ýyllaryň dowamynda kök uran sistemanyň ony yslamçy edip, ençeme ýyllap türmä basmagnyň öňüni bökdäp bilenok.
Onsoň galýan Sistema, ine, şu. Ony Kerimow bolsa-bolmasa-da ýütgetmek ähtimallygy ýokary däl. Syýasy alym Erik MkGlinçeýiň üstümizdäki ýylyň başlarynda aýdyşy ýaly "Özbegistanyň häkimiýet başyndaky gatlagynyň maliýe baýlygynyň çeşmesi bolan awtoritar režimi saklap galmagy üçin, güýçli itergileri bar". Bu režimi goldaýan howpsuzlyk oranlary – köp adamlar onuň gudratynyň köp wagt mundan ozal Kerimiwyň gudratyndan hem artandygyny aýdýar. Olar bolmasa, yslamçylar güýçlenip, ýurdy ýuwudar, ol ýerden hem tutuş regiony gurşap alar diýen delillere esaslanýar.
Biz öňümizdäki hepdelerde wakalaryň haýsy ugra gönükýänini, aýratyn-da köp özbekleriň gündelik durmuşda üýtgeme bolar diýip edýän umydynyň başa baryp-barmazlygyny göreris. Ýöne başga mümkinçilikler-de bar. Geçen 25 ýyllykda özbeklere özleriniň nämediklerini bilmekleri üçin asla pursat bolmady.
Noah Taker "Registan.net" neşriniň baş redaktory we Jorj Waşington uniwersitetiniň halkara gatnaşyklary baradaky Elliot mekdebiniň Merkezi Aziýa programmasynyň işgäri.


text:
Täze Tolkun ýaşlar gepleşiginde her hepdede ýaşlaryň sosial saýtlarda iň köp maslahatlaşan, gürrüňini eden meseleleri barada maglumat berýäris.
“Ertir.com”
Geçen hepde “Ertir.com-da” iň köp gürrüňi edilen temalardan biri “Başga welaýatdan prezident”. Bu tema sosial saýtyň “Palan” atly agzasy tarapyndan gozgalypdyr. Tema 11-15-nji oktýabr aralygynda jemi 1344 sapar okalyp, 20 sapar hem halanypdyr.
Temanyň mazmunynda şeýle diýilýär: “Siz Aşgabatdan we Ahaldan däl-de, başga welaýatdan prezident saýlanjagyna ynanýarsyňyzmy? Eger Lebapdan, Daşoguzdan ýa-da Balkandan prezident saýlansa, Türkmenistanda nähili üýtgeşiklikler bolup geçer? Saýlanjak prezidentiň öň döwlet guramasynda işlemedik, ýönekeý halkyň arasyndan çykjak, halkyň ýagdaýyna we dertlerine düşünýän adaty raýat bolmagyny isleýärsiňizmi? Saýlanjak prezidentiň häzirki döwrüň talaplaryny görüp bilýän we şoňa görä özgerişlikler geçirmegini isleýärsiňizmi?” diýen soraglar orta atylýar.
Bu temanyň syýasat bardadygyny we Türkmenistanda hem ýaşlaryň o diýen syýasata goşulmaýandygyny göz öňünde tutanymyzda, başda göräýmäge, gozgalan bu tema onçakly teswir gelmejek ýaly, emma bu çaklama diňe çaklama bolup galýar. Sebäbi oňa jemi 97 teswir gelip gowşup, teswirlerde agzalar dürli pikirleri öňe sürüpdirler.
Oňa gelip gowşan ilkinji teswirleriň birinde “Aweiro” atly agza “Näme ahally prezidentleri halaňokmy?” diýen soragy galdyrypdyr.
“Erkek2013” atly agza bolsa: “Başga welaýatdan goýsalar, ilki bilen ahallylar uruş tapar, a Ahaldan goýsalar, başga welaýat uruş etmez. Ahallylar özüni her kimçe görýär, a beýleki welaýatlar beýle däl, [olar] pes göwün. Eger başga welaýatdan saýlansa, ahallylar özüni öldürermika (göçme manyda) diýýän, bolany...” diýip, öz garaýşyny galdyrypdyr.
“4ekiz” atly agza bolsa: “Hawa, ministrleriň köpüsi ahally hem däl-de, gökdepeli, özüňiz pikirleniberiň yzyny” diýip, teswir galdyrypdyr. Bu tema gaty çekeleşikli teswirler bilen dowam edýär.
“Vkontakte”
Indiki gürrüňini etjek sosial ulgamymyz “Vkontakte”. Bu sosial ulgamyndaky “Salam Türkmen” toparynyň “Döwlet adam üçinmi?” diýen makalasy sosial ulgamyň agzalarynyň arasynda diskussiýa döredipdir. Bu tema 8-nji oktýabrda paýlaşylypdyr we ol 11 sapar halanypdyr. Temada Türkmenistanda halka edilýän hyzmatyň hiliniň pesdigi we hyzmat üçin edilýän çykdajynyň talaby ödemeýändigi barada gürrüň edilýär.
“Salam Türkmen” toparynyň sahypasynda bellenmegine görä, bu blog ýakynda Türkmenistana baryp gaýdan ildeşimiz Jemal Berdiýewa tarapyndan ýazylypdyr. Jemalyň ýazan bloguna gelip gowşan teswirleriň birinde “Lablaze Ghetto” atly agza: “Jemal ýüregim bolupsyň. Men bu zatlar hijem düzelmezmika diýip gorkýan. Indi, öküz eýýäm tanapdan sypdy, ony diňe ok saklaýmasa” diýip, Türkmenistanyň halka hyzmat ediş ulgamyndaky ýagdaýlara gynanýandygyny beýan etse, ýurtdaky şeýle ýagdaýy halaýanlar hem bar. O nähili diýýärsiňizmi? Ynha, jogap indiki teswirde.
“Abdyllan Nothin” atly agza: “Gowu-laý hemme zat tanşyň bolsa! Ýoluň hemişe açyk bolýar! Men Türkmenistanyň şonsuny söýýän” diýip, öz pikirini beýan edipdir.
Bu tema teswir galdyran sosial saýtyň agzalarynyň arasynda Aýmyrat Aýydow, Nazar Orazgeldiýew, Emir Saparow, Didar Çaryýew we Döwlet Durdymämmedow ýaly agzalar bar.
“Twitter”
Twitter sosial ulgamynda, geçen hepde hem bolşy ýaly, ”Türkmençe ýaz” sözleriniň öňünden “häş täg” alamaty goýlup ýazylan tweetler ýörgünliligini dowam etdirýär. “@Azadik” atly agzanyň “Napolyondan köp zat öwrenmeli: "Mümkin däl, diýen söz diňe akylsyzlaryň sözlüginde bar" diýip ýazan tweetine gürrüňi edilýän sosial ulgamyň agzalary tarapyndan gyzyklanma döräpdir. Ýagny bu tweet teswiri ýazan gaza bilen “@Jakmaral” atly agzanyň arasynda çekeleşigiň döremegine sebäp bolupdyr.
Şeýle-de, “JAkmaral” atly agzanyň “Kakamjan meniň sen ýaly owadan bolasym gelýär” diýen tweeti hem Twitterdäki käbir türkmenleriň arasynda gyzyklanma döredipdir. Ol alty sapar retweet, ýagny gaýtadan çap edilip, üç sapar hem halanypdyr.
Ondan başga-da Twitterde “kitap okasaň” jümlesiniň öňüne “häş täg” alamatyny goýup, tweet ýazmaklyk hem barha ýörgünleşýär.


text:
Çagalaryň arasyndaky bu halkara festiwal Türkmenistanda indi üçünji gezek geçirilýär. 2006-njy ýylda ýurduň öňki prezidenti Saparmyrat Nyýazowyň inisiatiwasy bilen «Altyn asyryň altyn nesilleri» ady bilen ilkinji sapar geçirilen bu festiwalyň maksady dünýä jemgyýetçiligini Türkmenistana bolan ünsi çekmekden ybarat bolupdy.
2006-njy ýylda çagalaryň bu halkara festiwaly Türkmenbaşy şäherinde, Hazar deňziniň kenarynda geçirilipdi. Emma 2008-nji ýylda ikinji gezek geçirilen bu festiwal diňe Aşgabat şäherinde geçirildi. Festiwala gatnaşmaga gelen çagalar şol ýyl Gökderedäki täze gurlan çagalar dynç alyş merkezlerinde dynç alypdylar.«Awaza—dostluk mekany»
Her iki ýyldan ýurduň Medeniýet ministrligi tarapyndan guralýan bu festiwalda çagalar özleriniň aýdym-saz, folklor çykyşlary bilen çykyş edýärler.
Saparmyrat Nyýazowyň aradan çykmagy bilen, ýurtdaky ideologiýanyň üýtgemegi netijesinde, çagalaryň arasynda geçirilýän bu halkara festiwalyň ady hem üýtgedildi. Indi bu festiwalyň ady «Altyn asyryň altyn nesilleri» diýen at bilen däl-de, «Awaza—dostluk mekany» diýen at bilen geçirilýär.
Şu gezekki geçirilýän bu festiwalyň maksady hem Türkmenistany, hususan-da, Türkmenbaşy şäherindäki Awazany dünýä jemgyýetçiligine ünsi çekmekden ybaratdyr.
Çagalaryň bu halkara festiwaly maliýe babatda köp çykdajylary talap edýän uly bir proýektdir. Festiwala diňe Türkmenistandan dört ýüz çaga gatnaşýar.
Resmi maglumatlara görä, festiwala dünýäniň ençeme ýurtlaryndan wekilleriň gatnaşýandygy aýdylýar. Hakykatda bolsa, daşary ýurtlardan gatnaşýar diýilýän wekilleriň esasy bölegi Türkmenistandaky daşary ýurt ilçihanalarynyň ilçileriniň çagalarydyr.
Halkara çagalar festiwalynyň açylyş dabarasy 28-nji maýda Aşgabat şäheriniň eteginde ýerleşýän «Saglyk ýolunyň» başlanýan ýerindäki «Dostluk» meýdançasynda bolar. Şondan soňra, festiwala gatnaşyjylar ýörite otly bilen Türkmenbaşy şäherine, Hazaryň kenarynda ýerleşýän Awaza giderler.Festiwala gaitili çagalar hem gatnaşýarlar
Türkmenistanyň prezidentiniň 4-nji martda Ministrler Kabinetiniň mejlisinde beren görkezmesi bilen «Awaza—dostluk mekany» festiwalyna aýylganç ýer titremesini başyndan geçiren Gaiti döwletiniň çagalary hem çagyryldylar. Ýurduň prezidentiniň görkezmesine laýyklykda 24-nji maýda gaitili çagalar festiwala gatnaşmak üçin Aşgabada geldiler.
«Awaza- dostluk mekany» atly çagalar festiwalyna dünýäniň başga ýurtlaryndan hem birnäçe wekilleriň gatnaşýandygyna garamazdan, ýurduň mediasynda Gaitiden gelen çagalara aýratyn orun berilýär. Olar bilen dürli-dürli söhbetdeşlikler guralýar. Bu bolsa, Türkmenistanyň tebigy heläkçilige uçran Gaiti döwletiniň çagalaryna ynsanperwerlik goluny uzadýanlygyny dünýä jemgyýetçiligine aýratyn ünsi çekmek üçindir.
Gaitiden gelen çagalar, festiwal tamamlanandan soň, iýun aýynyň ahyryna çenli Türkmenistanyň hökümetiniň hasabyna Awazanyň kenarynda dynç alarlar.Ýerli habarçynyň maglumatlary esasynda taýýarlandy.


text:
Türkmen ýazyjy-şahyrlarynyň degişmeleri we halk henekleri.
Aýananyň öňüne geç
Bir gezek ýaş suratkeş serhoş halda ülpediniň ýanyna gelipdir. “Synlanlary haýran etjek suraty, arwahyň suratyny çekjek bolýan. Arwahy nähili keşpde göz öňüne getirýäň?” diýip, sorapdyr. Dosty:
-Aýnanyň öňünde otur-da öz suratyňy çek! Şonda gaýtalanmajak sungat eserini döreden adam bolarsyň. At-owazaň dünýä ýaň salar -diýipdir.
Bolgusyz deňeşdirme
Är-aýal çaý başynda hemsöhbet bolup otyr. Äri “Erkek kişä üýtgeşik syrat, görk-görmek gerek däl. Erkek kişini görende eşek ondan ürkmese, şol erkek ortatap görmegeý adam” diýýär. Aýaly:
-Biderek gürrüň etme, heý-de eşek eşekden ürkermi? Gadymdan gelýän “Erkek adam erkek eşek” diýen paýhasly sözi unutdyňmy? -diýip, nägilelik bilen gaş çytypdyr.
Miwesi owadan agaç
Bir aýal ärine gahar edip, özüni gapylaryndaky agaçdan asypdyr. Pajygaly ýagdaýy goňşylary giç görüpdir. Olar gelende janyna kast edeniň jany karkara gelipdir. Janyna kast edeniň goňşylarynyň biri-de aýaly bilen oňuşmaýan eken. Är-aýalyň günleri bir bolsa, dawalary iki bolupdyr. Aýaly bilen oňuşmaýan merhum zenanyň asyl-asyl bilyp duran agajyny synlap durşuna:
-Miwesi owadan agaç eken. Meniň gapymdaky agaç haçan şeýle owadan miwe getirer -diýip, gamgyn seslenipdir.
Teswir
Bir gezek biri meşhur hudožnikden wadasynda tapylmaýanyň karikaturasyny (gülkünç surat) çekip bermegi haýyş edipdir. Çekjek suratynyň muzdyny ylalaşan hudožnik müşderisine döwlet syýasaty barada gürrüň berip başlaýar. Müşderi hudožnigiň göwnüni ýykmazlyk üçin ony esli salym diňläpdir.
Ahyry sabyr käsesi dolup “Men size wadasynda tapylmaýanyň karikaturasyny buýurdym. Siz bolsa döwlet syýasatyny gürrüň berýäňiz. Men gürrüň diňlemäge gelemok” diýip, öýkeläp turup gitmekçi bolýar. Hudožnik:
-Wadasynda tapylmaýanyň bijebaşysy döwlet syýasaty. Saňa şonuň karikaturasyny çekip berjek. Karikaturaň detallaryna teswir-kommentari bermesem, oňa doly düşünmersiň -diýipdir.
Gadyr bilmez
Köp gatly jaýyň ýokarky etažynda ýaşaýan eýwana çykyp, zir-zibilini köçä zyňýan eken. Bu ýagdaý etinden ötüp, süňňüne ýeten köçe süpüriji “Zir--zibili köçä zyňmaga utanmaýarmyň? Nämüçin iller ýaly ony zibilhana zyňmaýaň” diýip gatyrganypdyr. Ýokarky gatda ýaşaýan:
-Men zir-zibil zyňmasam, senem ony ýygnamasaň, ýolbaşçylaryň “Yransam günüm öter” diýýäni diýip, seni işden kowarlar. Minnetdarlyk bildirmegiň deregine gatyrganmaň näme? Gadyr bilmez adam ekeniň -diýip, onuň üstüne hüjüme geçipdir.
Çöplän, taraşlan Amanmyrat Bugaýew.


text:
Owganystanyň prezidenti Hamid Karzaý ýurduň Goranmak ministrligine Wardak welaýatyndaky ABŞ-nyň ýörite güýçlerini iki hepdäniň içinde çykarmaklyga görkezme berdi.
Prezidentiň metbugat wekili Aimal Faiziniň berýän maglumatyna görä, bu baradaky karara Owganystanyň milli howpsuzlyk geňeşiniň ýygnagynda gelnipdir.
Kabulda geçirilen metbugat ýygnagynyň dowamynda Faizi ABŞ-nyň ýörite güýçlerini we olara degişli owgan birikmelerini “welaýatda durnuksyzlygy döretmekde we ýerli ýaşaýjylara azar bermekde” aýyplady.
Faiziniň sözlerine görä, ABŞ-nyň ýörite güýçleriniň Wardak welaýatynda geçiren operasiýasyndan soň, ýedi adam ýitirim bolupdyr. Owgan birikmeleri hem bir studentiň kellesini çapmakda aýyplandy.


text:
Gazagystanyň Temirtau şäheriniň sudy ýerli ýaşaýjyny gadagan edilen yslamçy topara agza bolmakda günäli tapyp, üç ýyl türme tussaglygyna höküm etdi.
Karagandanyň regional sudunyň metbugat gullugy 30 ýaşyndaky Orazbek Arakaşewiň 30-njy sentýabrda «Tablighi Jamaat» toparynyň agzasy bolamakda günäli tapylandygyny we şol günüň özünde türme tussaglygyna höküm edilendigini aýtdy.
Suduň berýän maglumatyna görä, Arakaşew gadagan edilen toparyň Pakistanyň Lahor we Karaçi şäherlerindäki işlerine işjeňlik bilen gatnaşypdyr.
1926-njy ýylda Hindistanda döredilen «Tablighi Jamaat» topary özüni parahatçylyk guramasy atlandyrýar we syýasat bilen meşgullanmaýandygyny öňe sürýär.
Bu gurama soňky ýyllarda Gazagystanda, Orsýetde, Täjigistanda we Özbegistanda gadagan edildi.


text:
Ýekşenbede, 13-nji noýabr güni agşam Palestina döwletiniň prezidenti Mahnud Abbas resmi sapar bilen türkmen paýtagtyna geldi.
Türkmen metbugatynyň maglumatyna görä, 14-nji noýabrda Aşgabatda ýokary derejelerdäki türkmen-palestin gepleşikleri geçiriler.
Ministrler kabinetiniň anna güni geçirilen mejlisinde daşary işler ministri Reşit Meredow palestin lideriniň öňde durýan saparyna görlen taýýarlyk barada hasabat berdi.
Bu saparyň öňden gelýän ikitaraplaýyn dostlukly gatnaşyklary mundan aňryk hem ösdürmäge, özara peýdaly söwda-ykdysady we iş gatnaşyklaryny ýola goýmaga, ylym, bilim we medeniýet pudaklaryndaky hyzmatdaşlygy giňeltmäge ýardam etmegine garaşylýar.
Iki döwletiň arasyndaky diplomatiki gatnaşyklar 1992-nji ýylyň 17-nji aprelinde ýola ýolýuldy.


text:
Amerikaly diplomat Frank Raggiro ýakynda aradan çykan R.Holbrugyň ýerine Birleşen Ştatlaryň Owganystandaky we Päkistandaky ýörite wekilligine bellendi.
Raggiro R.Holbrugyň orunbasary bolup işleýärdi we ozal Birleşen Ştatlaryň Owganystandaky esasy graždan resmisi bolup işläpdi.
Döwlet departamenti, R.Holbrugyň aradan çykanyna garamazdan, ABŞ-nyň Owganystan we Päkistan baradaky syýasatynda dowamlylyga garaşýandygyny aýdýar.
R.Holbruk duşenbe güni, 69 ýaşynda ýüregine edilen operasiýadan soň, aradan çykdy.


text:
Gazagystanda sud oppozision guljan.org web saýtyny üç aý möhlet bilen togtatdy.
Saýtyň baş redaktory Gujan Erghaliýewanyň çarşenbe güni beren maglumatyna görä, Almatynyň sudy özüniň bu kararyna hiç hili düşündiriş bermändir.
Geçen aý Gazagystanyň Baş prokuraturasy suda ýüzlenip, iki oppozisiýa toparynyň we ençeme habar beriş serişdeleriniň “ekstremistiki” diýip, ykrar edilmegi üçin ýüz tutupdy.
Mundan soň, hasaba alynmadyk oppozision “Alga” partiýasynyň we iň azyndan üç habar serişdesiniň işi togtadyldy.


text:
21-nji sentýabrda Türkmenistanda Remezan aýy tamam boldy. Bu aýyň fazylatlary, ynsanlara getiren haýyr-sogaplary barada din ugrundan ýörite taýýarlygy hem bilimi bolan Habybulla Hakgany bilen Azatlyk Radiosyndan Hudaýberdi Hally söhbetdeş boldy.
Azatlyk Radiosy: Habybulla, biz Remezan aýyny tamamladyk. Bu aýyň fazylatlary, ynsanyýete getiren peýdasy, haýyr-sogaplary barada nämeler aýdyp bolar?
H. Hakgany: Yslam dini düşünjeleri boýunça Remezan aýy on iki aýyň içinde fazylatly, iň bereketli aý bolmaly. Şol aýda Allanyň özi bendeleriniň günälerini geçýär.
Bir hadysda aýdylyşyna görä, Pygamber aleýhis-salam her bir adamyň bir ýagşy işine on sogapdan başlap, ýedi ýüz sogaba çenli berilýär diýýär. Ýöne welin Alla Tagala, meger, oraza tutmak, agyz beklemek beýle däldir diýýär. Näme üçin diýse, şol orazanyň özi meniň üçin, bendämiň özi ony meniň üçin tutýar we men oňa bagşyş bererin, orazanyň muzduny men bererin diýip, Allanyň özi aýdýar diýipdir.
Azatlyk Radiosy: Bu aýdýan zatlaryňyz gaty gymmatly zatlar, gerekli zatlar. Ýöne şonuň bilen birlikde şu günümize dolansak, barlyga, şu ýaşaýşa dolansak, şu gysga ömrüňem kadaly ýaşamak gaty kyn mesele. Şu babatda Remrzanyň fazylatlary nämelerden ybarat bolup durýar? Biziň şu günki günümize Remezanyň getiren haýyrlary barada aýtsaňyz.
H. Hakgany: Bu günki günümize Remezanyň getirýän haýyrlary Pygamberimizden rowaýat ediln birnäçe hadyslarda aýdylyşyna görä, Remezan bendelere sabyrlygy tälim berýär. Bir bende oraza tutsa, iýmek-içmek, beýleki agzy bekli bolmadyk pille edilýän amallardan özüni saklaýar. Soň şonuň bilenem bolsa sabyrlylygy tälim alýar. Sabyrly bolmaklygyň özi gowy, Pygamberimiz sabyrly bendelere Jennet berilýär diýýär. Ýene-de oraza aýy – muasat – gamhorluk, bendeleriň aralarynda birek-bireklere gamhorluk edişligi, aç-ýalaňaçlardan habarly bolmaklygy bize öwredýär. Sebäbi bir bendäniň garny dok bolup ýörse, hiç bir wagt açlygy görmedik bolsa, ol aç oturan garyplaryň hal-ýagdaýyndan bihabarlykda galmaly bolýar. Açlygyň nä zeýilli kynçylyklarynyň bardygyny ol bilmeýär. Soň şol oraza tutmak bilen aç oturan garyplaryň hallaryndan habar almagy-da tälim alýar.
Pygamberimiz şu aýyň içinde bendeleriň rysgy köpelýär diýýär. Ondan soňam bolsa şu aýyň özünde dogalar kabul bolýar diýýär. Oraza aýy Allanyň rähmetiniň joş uruşlygynyň baýramçylygy diýip aýtsak-da bolar.
Azatlyk radiosy: Türkmenistanda Remezan baýramy bellendi. Remezan baýramy musulmançylykdaky iň uly hem mübärek baýramçylyk hasap edilýär. Şonuň sebäpleri barada-da aýdaýsaňyz.
H. Hakgany: Pygamber aleýhis-salamdan rowaýat edilen käbir hadysda aýdylyşyna görä, musulmanlaryň iki baýramçylygy bolmaly. Birisi Remezan aýy ötüp, Şowwal aýynyň 1-nji güni iýd Remezan – Remezan iýidi, oraza baýramçylygy bolýar. Şondan iki aý on günden geçensoň Gurban baýramy gelýär. Musulmanlara şondan başga baýramçylygyň ýokdugyny Pygamber aleýhis-salam aýdýar.
Şol öňki aýdanymyza aýlanyp gelsek, muasat ýa bolmasa gamhorluk diýlen zat musulmanlaryň aralarynda şu wagtda biraz kemelip galan diýsek-de boljak. Baýlar, barlylar, barlylaryň özi garyplaryň ýagdaýyndan her bir ýagdaýda habar alyp durmalydyrlar. Mysaly suratda, oraza aýynda roza pitresini şol garyplara bersenler. Garyplar hem iýde – baýrama şärik bolsunlar diýýär Pygamberimiz. Oraza pitreleriňizi şol aýyt gününiň ertiri ir bilen bermeli diýýär. Oraza pitre garyplara berilmel. Şol şekilli zekat sadakalary berilmeli.
Azatlyk radiosy: Habybulla, beren gürrüňleriň üçin köp sag bol.


text:
Birleşen Ştatlaryň prezidenti Barak Obama özüniň ýewropa ýurtlaryna edýän bir hepdelik saparynyň çäginde duşenbe güni Irlandiýa bardy.
Obama we onuň aýaly Mişel Dublinde Irlandiýanyň prezidenti Meri MakAlise we premýer-ministri Enda Kenni bilen duşuşyk geçirdiler.
Bu saparyň dowamynda prezident Obamanyň Moneýgall obasyna barmagyna hem garaşylýar. Bu obada Obamanyň garry babasy dogulypdy.
Sişenbe güni prezident Obama aýaly Mişel bilen Britaniýa barar.
Penşenbe güni Obamanyň G-8 toparynyň Fransiýada geçýän sammitine gatnaşmagyna hem garaşylýar.
Prezident Obama özüniň Ýewropa saparyny Polşada tamamlar.


text:
“Waşington Post” gazetiniň habarçysy Eýranda dört aýdan gowrak wagtlap tussag bolmagyndan soň formal taýdan sud edildi.
Amerikan neşriniň habar bermegine görä, Jason Rezaian 6-njy dekabrda öz işine garalan wagty Tähranyň sudunda on sagatdan gowrak wagtlap saklanypdyr.
Rezaianyň sud işiniň öňüsyrasynda žurnalistiň suddan öňki tussaglyk möhletiniň ýanwar aýyna çenli uzaldylýandygy barada habar berlip, munuň sebäbi derňewleriň dowam etmegi bilen düşündirilipdi.
Goşa raýatlyga eýe bolan asly eýranly amerikaly 38 ýaşly Rezaian öz aýaly Ýeganeh Salehi bilen 22-nji iýulda tussag edilipdi. Žurnalistiň aýaly soň girew astynda tussaglykdan boşadylypdy.


text:
Hytaý 12 adamy, şol sanda Tianjinde partlan ammaryň menejerlerini hem tussag etdi.
Hytaýyň «Sinhua» habarlar gullugy 27-nji awgustda polisiýanyň Tianjin port şäherinde 139 adamyň ölümine getiren weýrançylykly partlama bilen ilteşikli hasaplanýan adamlaryň tussag edilendigini habar berdi.
Tutulanlaryň arasynda Tianjiniň halkara «Ruýhaý Logistiks» kompaniýasynyň başlygy Ýu Hueweý, onuň orunbasary Doň Şeksuan, üç sany baş menejeriň orunbasary hem bar diýip, polisiýa aýdýar.
Bu habar Hytaýyň iş howpsuzlygyny düzgünleşdirýän edarasynyň başlygynyň işden boşadylmagynyň yz ýanyna gabat geldi.


text:
Häzir türme jezasyny çekýän dissident Lýu Ksýaobo bilen duşuşmaga Hytaý häkimiýetleri onuň aýalyna rugsat berdi.
Geçen hepdäniň anna güni Lýu Ksýaobo parahatçylyk boýunça Nobel baýragynyň eýesi yglan edildi.
Nobel komitetiniň bu kararyna resmi Pekin gaharly reaksiýa bilen Norwegiýa protest bildirdi.
Lýu Ksýaobo geçen ýyl Hytaýyň kommunistik esaslaryny ýykmak ugrundaky tagallalary hem Hytaýda demokratik reformalar geçirmek baradaky çagyryşlary özünde jemleýän “Hartiýa- 08”-i neşir edeni üçin 11 ýyl azatlykdan mahrum edilipdi.


text:
Türkmenistanyň prezidenti 26-njy martda, gijäniň ýarynda “garaşylmadyk ýerden” ýurduň harby goşunynyň söweş taýýarlygyny barlamagy buýurdy. Ýurt boýunça geçirilýän bu türgenleşikler häzirki güne çenli hem dowam edýär.
Türkmen mediasy bu türgenleşikleriň maksadynyň “ýurduň ýaragly güýçleriniň şahsy düzüminiň harby-hünär ussatlyklaryny hasam ýokarlandyrmakdan, milli goşunyň söweşjeň taýýarlygyny gözden geçirmekden” ybaratdygyny aýdýar.
Azatlyk Radiosy geçen hepdäniň ahyryndan bäri dowam edýän bu giň gerimli harby türgenleşikler dogrusynda postsowet ýurtlary boýunça garaşsyz harby bilermen Aleksandr Golts bilen söhbetdeş boldy.
Azatlyk Radiosy: Türkmenistanda geçirilýän häzirki harby türgenleşikleriň maksady barada siz ilki bilen näme aýdyp bilersiňiz?
A.Golts: Bilşimiz ýaly, Türkmenistan juda bir ýapyk ýurt. Şonuň üçin ýurtdaky kararlaryň kabul ediliş prosesine gatnaşmaýan daşarky ekspertleriň ýurtdaky bolup geçýän ýagdaýlar dogruda nähilidir bir çak urmagy kyn bolýar.
Emma her nähili hem bolsa, [häzirki harby türgenleşikleriň] birnäçe mümkin sebäplerini agzasa bolar.
Azatlyk Radiosy: Haýsylar?
A.Golts: Birinjiden-ä, Merkezi Aziýa sebitindäki umumy ýagdaýlar gitdigiçe dartgynlaşyp barýar. Bu hem Owganystandaky howpsuzlyk meseleleri bilen bagly.
Bilşimiz ýaly, häzirki wagt owgan hökümeti ýurdy gözegçilikde saklamak meselesinde uly kynçylyklary başdan geçirýär. Käbir ekspertler ýurduň belli-belli böleklerini “Talybanyň” ýa-da başga bir ekstremistik toparyň doly öz kontrollygyna geçirmegini diňe “wagt meselesi” diýip häsiýetlendirýärler.
Munuň hem Owganystan bilen serhetleşýän Merkezi Aziýa ýurtlary üçin uly howpy bar. Türkmenistan hem bu ýagdaýlardan kadadan çykma däl.
Ýurtda garyplyk, awtoritar režim höküm sürýär. Bular hem radikal yslamyň döremegine we ösmegine esas bolýan şertler.
Şol sebäpli Türkmenistanyň, döräp biljek wehimi yza tesdirmek üçin, häzirki türgenleşikleri geçirýändigini aýdyp bolar.
Emma, beýleki bir tarapdan, türkmen häkimiýetleriniň awtoritar özeni nazara alnanda, bu [harby türgenleşikleriň] ýurduň içindäki bir konflikte jogap edilip geçirilýändigini hem çaklamaga esas berýär.
Taryhda şular ýaly mysallara biz öň hem şaýat bolupdyk. Bu haçan-da harby döwlet agdarylyşygy boljak mahaly ýa-da, tersine, hökümetiň armiýany öz tarapyna geçirip, agdarylyşygyň öňüni aljak bolýan pursadynda hem geçirilip bilinýär. Men bu ähtimallygy hem aradan aýyrmazdym.


text:
Hormatly gümrük gullugynyň harby gullukçylary we işgärleri!
Sizi Türkmenistanyň Döwlet gümrük gullugynyň döredilmeginiň 24 ýyllyk baýramy bilen tüýs ýürekden gutlaýaryn!
Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistan dünýä ýurtlary we halklary bilen hoşniýetli gatnaşyklary barha giňeldýär, geosyýasy ýerleşişiniň amatlylygyndan peýdalanyp, halkara söwdasynyň we ykdysady gatnaşyklaryň ösmegine mynasyp goşant goşýar.
Ýurdumyzyň sebitde üstaşyr ulag geçelgelerini döretmek baradaky anyk başlangyçlary, şol sanda Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň mejlisinde öňe süren teklipleri halkara jemgyýetçiliginde uly goldaw tapýar. Olaryň hatarynda «Demirgazyk—Günorta» halkara ulag geçelgesini döretmek baradaky başlangyjymyzyň «Gazagystan-Türkmenistan-Eýran» täze halkara demir ýolunyň gurulmagy bilen üstünlikli durmuşa geçirilmegi bellenmäge mynasypdyr. «Gündogar—Günbatar» ugry boýunça ýük daşamagyň mümkinçiliklerini, şol sanda Hazar, Gara, Ortaýer we Baltika deňizleri sebitiniň mümkinçiliklerini ulanmak arkaly täze ugurlary döretmek boýunça başlangyçlarymyz hem halkara söwdasynyň ösmeginde uly ähmiýete eýe bolar.
«Özbegistan—Türkmenistan—Eýran—Oman» halkara ulag ugrunyň döredilmegi, «Türkmenistan—Owganystan—Täjigistan» halkara demir ýolunyň açylmagy bilen, ýurdumyzda kontinentara ulag ulgamynyň köp şahaly çatrygy emele gelip, ägirt uly ykdysady bähbit getirer.
Ýurdumyzda içerki ulag üpjünçilik ulgamlaryny ösdürmäge hem uly ähmiýet berilýär. Türkmenbaşy deňiz portunyň, Aşgabat, Daşoguz we Türkmenabat şäherlerinde howa menzilleriniň, Amyderýanyň üstünden geçýän Türkmenabat—Farap demir ýol we awtomobil köprüleriniň gurluşyk we döwrebaplaşdyryş işleriniň alnyp barylmagy, Atamyrat—Kerkiçi köprüleriniň gurlup, ulanmaga berilmegi bilen, eziz Diýarymyzyň üstünden geçýän täze halkara söwda ýollarynyň açylmagy ýurdumyzyň daşary söwdasynyň has-da ösmegine hem-de gümrük serhedinden geçirilýän harytlaryň we ulag serişdeleriniň möçberleriniň artmagyna getirýär. Bu bolsa, gümrük gullugynyň işgärlerinden hem hünär kämilligini, irginsiz zähmeti we ýokary hüşgärligi talap edýär.
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüniň gümrükçileri!
Gümrük gullugy harytlar we ulag serişdeleri serhetden geçirilende ýurdumyzyň kanunçylygynyň berjaý edilmegini üpjün etmek bilen, daşary ykdysady işi döwlet tarapyndan düzgünleşdirmekde möhüm wezipeleri durmuşa geçirýär. Siziň alyp barýan jogapkärli işleriňiz ata Watanymyzyň gümrük serhedini, abadan jemgyýetimiziň howpsuzlygyny, berkarar döwletimiziň milli bähbitlerini goramaga, ýurdumyzyň daşary söwda gatnaşyklarynyň we milli ykdysadyýetiniň ösmegine ýardam bermäge gönükdirilendir. Häzirki taryhy eýýamda mukaddes borjuňyzy birkemsiz ýerine ýetirmek üçin siziň serhetde ygtybarly gümrük gözegçiligini guramak, adam saglygyna ýaramaz täsir edýän harytlaryň ýurdumyza getirilmeginiň öňüni almak hem-de terrorçylyga, kontrabanda, gümrük kanunçylygynyň bozulmalaryna garşy göreşmek boýunça alyp barýan tutanýerli işleriňize döwletimiz mynasyp baha berýär.
Biz Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistanyň Harby doktrinasyna laýyklykda, gysga döwrüň içinde ýurdumyzyň hukuk goraýjy we harby edaralarynyň, şol sanda Türkmenistanyň Döwlet gümrük gullugynyň işiniň kanunçylyk we maddy-enjamlaýyn binýadyny berkitmäge, kämilleşdirmäge hem-de harby gullukçylaryň we olaryň maşgala agzalarynyň ýaşaýyş-durmuş şertlerini gowulandyrmaga gönükdirilen toplumlaýyn işleri durmuşa geçirdik.
Ýakynda Ahal welaýatynyň Sarahs etrabynda täze içerki gümrük edarasynyň döredilmegi, Daşoguz welaýat gümrükhanasynyň döwrebap edara binasynyň we gulluk ýaşaýyş jaýynyň ulanmaga berilmegi siz barada edilýän aladanyň aýdyň mysalydyr. Biz bu işleri geljekde hem yzygiderli dowam etdireris.
Garaşsyz, hemişelik Bitarap Watanymyzyň gümrük işgärleri!
Dünýäde ykdysady durnuksyzlygyň dowam edýän häzirki döwründe, siz ýurdumyzyň daşary ykdysady işiniň döwlet tarapyndan düzgünleşdiriş çärelerini işläp taýýarlamaga has-da işjeň gatnaşmalysyňyz. Döwletimiziň milli bähbitlerini ileri tutmalydygyňyzy unutmaly dälsiňiz.
Ýurdumyzyň gümrük edaralarynyň iň kämil tehniki serişdeler bilen enjamlaşdyrylmagy gümrük işgärleriniň öňünde täze wezipeleri goýýar. Bu wezipeler gümrük amallaryny bitewi awtomatlaşdyrylan programma ulgamy arkaly elektron görnüşde resmileşdirmäge girişmekden, dünýäniň iň öňdebaryjy tejribelerini işe ornaşdyrmakdan hem-de şahsy düzümiň hünär derejesini yzygiderli kämilleşdirmekden ybaratdyr. Siziň merdana ata-babalarymyzyň watansöýüjilik, adalatlylyk, halallyk, myhmansöýerlik däplerinden ugur alyp, öňüňizde durýan belent wezipelere abraý bilen hötde geljekdigiňize, eziz Watanymyzyň gümrük serhedini goramak ýaly belent borja hemişe wepaly boljakdygyňyza berk ynanýaryn!
Sizi Türkmenistanyň Döwlet gümrük gullugynyň döredilmeginiň 24 ýyllyk baýramy bilen ýene-de bir gezek tüýs ýürekden gutlaýaryn! Size berk jan saglyk, maşgala abadançylygyny, alyp barýan jogapkärli işiňizde uly üstünlikleri arzuw edýärin!
Türkmenistanyň Prezidenti, Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy Gurbanguly Berdimuhamedow.


text:
Zuni tansçylar topary 1983-nji ýylda häzirki ýolbaşçy Fernando Sellisionyň kakasy Rodjer Sellision tarapyndan Zuni medeniýeti barada bilimlerini nesilden-nesile geçirmek hem-de saklamak üçin esaslandyryldy. Basym ol iň köp sapar edýän Amerikan indeýleriniň professional tans toparlarynyň birine öwrüldi. Özleriniň Zuni aýdymlary we tanslary arkaly dünýäde tanalýan bu topar Ýewropanyň, Ýakyn Gündogaryň, Günorta-Gündogar Aziýanyň we Günorta Okeýaniýanyň 32 sany döwletinde çykyş etdi.
Türkmenistanda Zuni tansçylary köpçülik üçin açyk konsertler we amaly sapaklar bilen çykyş ederler. Mundan başga-da, olar LINE arkaly ABŞ-nyň ilçihanasynyň dostlary bilen söhbetdeş bolarlar. Ähli çärelere giriş tölegsiz we hemmeler üçin açykdyr.
Sişenbe güni, 7-nji iýul
16:00 – Göni ýaýlymda LINE arkaly ABŞ-nyň ilçihanasynyň dostlary bilen söhbetdeşlik
18:00 – ABŞ-nyň ilçihanasynyň Maglumat-serişdeler merkezinde tanyşdyrma we amaly sapak
Çarşenbe güni, 8-nji iýul
18:00 – Mary welaýatynyň Kemine adyndaky Döwlet sazly drama teatrynda tanyşdyrma we amaly sapak
19:00 – Mary welaýatynyň Kemine adyndaky Döwlet sazly drama teatrynda konsert
Penşenbe güni, 9-nji iýul
14:00 – Türkmenabat şäheriniň Türkmenistanyň gahrymany Gurbansoltan eje adyndaky Medeniýet öýünde tanyşdyrma we amaly sapak
19:00 – Lebap welaýatynyň Seýitnazar Seýdi adyndaky Döwlet sazly drama teatrynda konsert
Anna güni, 10-nji iýul
19:00 – Balkan welaýatynyň Saparmyrat Türkmenbaşy adyndaky Döwlet sazly drama teatrynda konsert
Şenbe güni, 11-nji iýul
12:00 – Türkmenbaşy şäheriniň Medeniýet köşgünde tanyşdyrma we amaly sapak
19:00 – Türkmenbaşy şäheriniň Medeniýet köşgünde konsert
Sişenbe güni, 14-nji iýul
19:00 – Aşgabat şäheriniň Türkmenistan kino-konsert merkezinde konsert
Goşmaça maglumatlar üçin ABŞ-nyň ilçihanasynyň Maglumat-serişdeler merkezine 47-35-03 (1) telefon ýa-da irc-ashgabat@state.gov elektron salgysy boýunçaýüz tutup bilersiňiz.


text:
Moskwada Orsýetiň Merkezi Aziýa bounça bilermenleriniň gatnaşmagynda 25-njy maýda geçirilen “Tegelek stol” duşuşygy “Merkezi Aziýa rewolýusion tolkunlaryň howpy abanýarmy?” diýen sowala bagyşlandy.
Bu çärä Halkara syýasy ekspertiza institutynyň müdiri Ýewgeniý Minçenko, Orsýetiň Strategik barlaglar insititutynyň “Milli strategiýanyň problemalary” žurnalynyň baş redakory Aždar Gurdow, postsowet giňişligini öwrenýän Informasion-analiz merkeziniň müdiri Alekseý Wlasow, Hazar hyzmatdaşlygy insitutynyň müdiri Sergeý Miheýew we Milli strategiýa institutynyň halkara proýektler boýunça müdiri Ýuriý Solozobow dagylar gatnaşdylar.
“Merkezi Aziýada syýasy öwrülişikleriň emele gelmegine mümkinçilik bar, emma döräp biljek öwrülişikler Günbataryň ösen demokratiýa esaslanýan jemgyýetlerindäki ýaly özgerişliklere getirmez” diýen pikir Orsýetiň bilermenleriniň geçiren “Telek stol” duşuşygynda öňe sürlen esasy garaýyş boldy.
Bilermenleriň köpüsi arap dowletlerinde bolup geçýän syýasy wakalara mahsus sosial partlamalaryň badynyň garyp ilatly Merkezi Aziýa regionynda-da emele gelmeginiň ähtimaldygyny bellediler.
Postsowet giňişligini öwrenýän Informasion-analiz merkeziniň müdiri Alekseý Wlasowyň pikirine gorä, Merkezi Aziýa regionynda ilatyň sanynyň artmagy, ýaşlaryň sanynyň köpelmegi, milletçiligiň, dindarlygyň artmagy, korrupsiýanyň güýçlenmegi we hakyky sosial çareleriň görülmeýänligi ýaly faktorlar sosial partlamalara şert döredýär.
Biri-birinden tapawutly
Emma bilermenler regionlaryň birek-birekden tapawutlanýanlygyny we hatda Merkezi Aziýa regionynyň özünde-de ýurtlaryň biri-birinden tapawutlanýanlygyna hem ünsi çekdiler.
Milli strategiýa institutynyň halkara proýektler boýunça müdiri Ýuriý Solozobow öwrülişikler meselesinde daşarky faktorlaryň ähmiýetine degip geçdi. Ol öz nukdaýnazaryny delillendirip, ABŞ-nyň Merkezi Aziýany özgertmek arkaly bu regionda Hytaýyň barha güýçlenýän täsirini gowşatmak isleýänligini öňe sürdi.
“Uly Merkezi Aziýa diýen plan bar. Onuň merkezinde demokratik Owganystany döretmek maksady durýar. Şeýle nusgany Birleşen Ştatlar Merkezi Aziýa döwletlerine hem teklip edýärler. Bu bolsa Hytaýyň ökjesine ot basmak üçin gerek bolýär” diýip, Solozobow belledi.
Solozobow öz çykyşynda rewolýusiýalary betbagytçylyk diýip atlandyrdy. Ol Merkezi Aziýanyň, hususan-da Türkmenistanyň özgerişi üçin rewolýusiýadan başga ýoly ykdysady kuwwatyň güýçlendirilmeginde görýär. Halkara ykdysadyýetine aralaşmak we daşary ýurt inwestisiyalaryny çekmek bolsa esasy şert bolup durýar.
Solozobowyň pikirine görä, üzňelik Türkmenistan üçin esasy päsgelçilik we şonuň üçin Türkmenistanyň özüni dünýä açmagy we tanatmagy zerur.
Birinji kim?
“Tegelek stol” duşuşygyna gatnaşan Orsýetiň bilermenleriniň mälim eden umumy pikirine görä, regionda syýasy tolgunmalar we sosial närazylyklar howpy birinji nobatda Gyrgyzystana we Täjigistana abanýar. Bu ýurtlaryň yzyndan Özbegistan bilen Türkmenistan barýar.
Orsýetiň Strategik barlaglar insititutynyň “Milli strategiýanyň problemalary” žurnalynyň baş redakory Aždar Gurdow Özbegistanyň Türkmenistana garanda demokratik potensialynyň has uludygyny belledi.
Gurdowyň sözlerine gora, Özbegistandan tapawutlylykda Türkmenistanyň häkimiýetlerinde giňişleýin halk çykyşlaryny basyp ýatyrmak tejribesi ýok. Emma ýurduň ýörite gulluklarynyň islendik närazylyklary düýbünden ýok etmek gurallary protestleriň doremeginiň ähtimallygyny gowşadýar.
Orsýetli bilermenleriň pikiriçe, geljekde syýasy öwrülişikleriň döremezligi babatynda Merkezi Aziýa döwletleriniň arasynda iň uly şansa eýe Gazagystandyr.


text:
Orsýet Ukrainadan eltilýän ähli süýjileriň importyna gadagançylyk girizdi. Orsýetiň “Rospotrebnadzor” federal agentligi 5-nji sentýabrda girizen gadagançylygyna Ukrainanyň süýji öndürýän “Konti” we “AWK” kompaniýalarynyň önümleriniň Orsýetde alyjylaryň hukuklaryny bozmagynyň sebäp bolandygyny aýtdy.
“Rospotrebnadzor” agzalan önümleriň daş gabynyň Orsýetiň kanunlarynda göz öňünde tutulan talaba laýyk gelmeýändigini aýtdy. Orsýet Ukrainanyň süýji öndürýän bir kompaniýasynyň önümlerine eýýäm gadagançylyk girizipdi.
Orsýet bilen Ukrainanyň gatnaşyklary Moskwanyň mart aýynda Krym ýarymadasyny anneksiýa edip öz düzümine goşmagyndan soň we Ukrainanyň gündogarynda dowam edýän gandöküşlikli konflikt sebäpli çürt-kesik ýaramazlaşdy. Kremliň tankytçylary Orsýetiň import gadagançylygyny geosyýasy gural hökmünde ulanýandygyny aýdýarlar.


text:
Deňleme
Deñlemeler, iki sanyñ deñ bolşuny görkezýän arabaglanşykdyr. (= deñdir diýip okalýar) simboly bilen görkezilýär. İki sany näbellisi bolan bir deñlemäni çözeli,
jogaby: x = -1, y = 1. İndi bolsa has üýtgeşik bir deñlemäni çözeli,
kök deñdiriñ sag tarapyna geçende dereje bolyp geçýär
- soñ deñlemäni sadalaştyrsak şeýle bolýar
Bu deñleme 2-nji derejeli deñleme bolany üçin deñlemäñ iki sany jogaby bar
- и .
Birinji jogaby položitel san bolýar
İkinji jogaby bolsa otrisatel san bolýar
- .
Salgy: http://e-mekdep.com/denleme
Deñlemeleriñ görnüşleri[üýtget | edit source]
Olar,
- 1-nji derejeli deñlemeler
- 2-nji derejeli deñlemeler
- 3-njü derejeli deñlemeler
- Differensial deňlemeler
- Parametrik deňlemeler
- Diofantowo deňlemeler
Daşarky çykgytlar[üýtget | edit source]
- [1] Deñlemeler


text:
Türkmenistanyň Daşary işler ministrligi Orsýetin «Regnum» habar agentliginiň ýaýradan käbir maglumatlaryny galp we ýoýlan maglumatlar diýip atlandyryp, bu barada ýörite press-reliz ýaýratdy.
Bu press-relizde «Regnum» habar agentliginiň Türkmenistanyň käbir daşary döwletler we halkara guramalary bilen hyzmatdaşlyklarynyň dürli jähtleri barada yzygiderli galp we ýoýlan maglumatlary ýaýradýanlygy aýdylýar.
“Galp we ýoýlan maglumatlar” diýilýänleriň hatarynda bolsa bu habar agentliginiň Türkmenistanyň kaliý duzuny gazyp almak boýunça Belarus bilen alyp barýan işlerinde gizlin maliýeleşdiriş shemalaryny ulanýandygy barada ýaýradan maglumaty getirilipdir.
Mundan daşary, press-relizde ýakynda Türkmenistana sapar eden ÝHHG-niň häzirki başlygy, Litwanyň daşary işler ministri Audrýunos Ažubalisiň hökümete degişli däl guramalary hasaba almak prosesinde Türkmenistandaky ähli çäklendirmeleri aradan aýyrmak barada hiç hili çagyryş etmändigi aýdylýar we bu barada-da «Regnum» habar agentliginiň ýalan maglumat ýaýradandygy nygtalýar.
Türkmenistanyň Daşary işler ministrligi Orsýetiň «Regnum» habar agentliginiň bu maglumatlaryny “prowakasion maglumatlar” diýip atlandyrýar we geljekde şeýle maglumatlary Türkmenistanyň ünsden düşürmejekdigini nygtaýar.


text:
Birleşen Ştatlaryň goranmak ministri Leon Panetta ýurduň bergi çägini artdyrmak boýunça geçirilýän häzirki işleriň çäginde harby çykdaýjylaryň uly möçberde kemeldilmegini kabul etmejekdigini aýtdy.
Panettanyň pikiriçe, harby pudaga goýberilýän serişdeler azaldylsa, bu ýagdaý Amerikany ösüp barýan güýçleriň öňünde gowşak ýagdaýa getirer.
Bu barada Leon Panetta Pentagonyň başlyklygyna bellenmeginden bir aý soň geçiren ilkinji metbugat-konferensiýasynda aýtdy.
Häzirki ylalaşyga görä, 10 ýylyň dowamynda harby çykdaýjylary 350 milliard dollar möçberinde azaltmak göz öňünde tutulýar.
Ýöne, ylalaşyga laýyklykda, çykdaýjylary mundan beýläk-de azaltmak meselesi ýene açyk bolmagyna galýar.
Penşenbe güni eden çykyşynda Panetta harby çykdaýjylaryň mundan beýlägem azaldylmagynyň milli howpsuzlyga zyýan getirip biljekdigini belledi.


text:
28-nji ýanwarda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Russiýa Federasiýasynyň wekilçilikli topara ýolbaşçylyk edip Aşgabada gelen daşary işler ministri Sergeý Lawrowy kabul etdi.
Duşuşmaga döredilen mümkinçilik üçin hoşallyk bildirip, myhman döwlet Baştutanymyza Russiýa Federasiýasynyň Prezidenti Wladimir Putiniň aýdan mähirli sözlerini ýetirdi hem-de Russiýanyň Merkezi Aziýada parahatçylygy, durnuklylygy, howpsuzlygy üpjün etmekde möhüm orun eýeleýän Garaşsyz, Bitarap Türkmenistan bilen ýola goýulýan netijeli gatnaşyklaryň dowam etdirilmegine bolan çuňňur gyzyklanmalaryny mälim etdi.
Russiýa Federasiýasynyň daşary işler ministri türkmen Liderimiziň işjeň daşary syýasat strategiýasyna we döwrüň talabyna laýyk gelýän hem-de parahatçylygyň, ählumumy howpsuzlygyň we durmuş-ykdysady ösüşiň, şol sanda üstaşyr energiýa göterijileriň ygtybarlylygynyň üpjün edilmegine, ulag ulgamyndaky halkara hyzmatdaşlygynyň ösdürilmegine gönükdirilen birnäçe möhüm başlangyçlaryna ýokary baha berdi.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow öz gezeginde Bitarap Türkmenistanyň halkara giňişliginde öňe sürýän başlangyçlaryny goldaýandygy üçin Russiýa tarapyna minnetdarlyk bildirdi we şunuň bilen baglylykda, dünýä bileleşiginiň tagallalarynyň utgaşdyrylmagy netijesinde öňde durýan möhüm wezipeleriň oňyn çözgüdini tapmak mümkindigini nygtady.
Gönüden-göni ikitaraplaýyn gatnaşyklar baradaky gürrüňe geçmek bilen, türkmen Lideri we Russiýanyň daşary işler ministri iki dostlukly ýurduň özara peýdaly hyzmatdaşlygyň birnäçe möhüm ugurlaryny köpugurly esasda ösdürmäge bolan gyzyklanmalaryny beýan etdiler we ozal gazanylan ylalaşyklary, şol sanda Türkmenistanyň we Russiýa Federasiýasynyň Prezidentleriniň geçen ýylyň noýabr aýynda Tähranda geçirilen gazy eksport edýän ýurtlaryň forumyna gatnaşyjy döwletleriň Baştutanlarynyň sammitiniň barşynda bolan duşuşygynyň çäklerinde gazanylan ylalaşyklary ýerine ýetirmek bilen baglanyşykly meseleleri ara alyp maslahatlaşdylar. Şunuň bilen baglylykda, dürli derejedäki däp bolan gatnaşyklary, şol sanda iki ýurduň daşary syýasat edaralarynyň arasyndaky hyzmatdaşlygy işjeňleşdirmäge taraplaryň aýratyn ähmiýet berýändigi aýdyldy.
Türkmen-rus döwletara gatnaşyklarynyň işjeň strategik häsiýete eýedigini kanagatlanma bilen belläp, döwlet Baştutany we Russiýanyň daşary işler ministri iki dostlukly ýurduň bähbidine laýyk gelýän ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň mundan beýläk-de okgunly ösdüriljekdigine ynam bildirdiler. Şunuň bilen baglylykda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Russiýa Federasiýasynyň ýolbaşçy düzümine Türkmenistana sapar bilen gelip görmäge bolan çakylygyny tassyk etdi.
Duşuşyga Russiýa Federasiýasynyň Türkmenistandaky Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi Aleksandr Blohin gatnaşdy.
***
Şeýle hem şol gün Russiýa Federasiýasynyň daşary işler ministri S.Lawrowyň ýolbaşçylygyndaky wekiliýetiň Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginde duşuşygy boldy. Onuň jemleri boýunça şu ýylda iki ýurduň daşary syýasat edaralarynyň arasyndaky hyzmatdaşlygyň Maksatnamasyna gol çekmek dabarasy boldy.


text:
“Ýewropanyň tele-radio gepleşikler” bileleşigi Ýewrowideniýe aýdym-saz bäsleşiginiň şu ýylky tapgyryna Awstraliýanyň ilkinji gezek gatnaşjakdygyny mälim etdi.
10-njy fewralda bäsleşigiň guramaçylary Ýewrowideniýe aýdym-saz bäsleşiginiň websahypasynda “Hawa, siz dogry okadyňyz!” diýip, ýurduň geografiki taýdan ýerleşişini bir gyra goýup, şu ýyl 60-njy gezek geçirilýän meşhur bäsleşige “goşmaça formaty” kabul etdik diýip habar berdiler.
Guramaçylar, eger 23-nji maýda Awstriýanyň paýtagty Wenada geçiriljek bäsleşikde awtraliýaly gatnaşyjy birinji orna mynasyp bolsa, onda bu ýurduň öňümizdäki ýyl hem Ýewrowideniýe aýdym-saz bäsleşigine gatnaşjakdygyny mälim etdiler. Şol bir wagtyň özünde guramaçylar Ýewrowideniýe bäsleşiginde Awtraliýanyň yzygiderli ýaryşjakdygy barada heniz hiç bir planyň ýokdugyny hem bellediler.
Ýewrowideniýe aýdym-saz bäsleşigi Awstraliýada giňden meşhur bolup, ýurduň ýörite telegepleşikler gullugy (SBS) bu bäsleşigi 30 ýyldan gowrak wagt bäri görkezip gelýär.


text:
Kremli berk tankytlap, ony adam hukuklaryny gödek bozmakda we korrupsiýada aýyplan Anna Politkowskaýanyň 2006-njy ýylyň oktýabrynda Moskwadaky öýüniň girelgesinde atylyp öldürilmegine üç ýyl çemesi wagt boldy.
Politkowskaýany öldürenlikde Çeçen asylly doganlar Jebrail hem Ibragim Mahmudowlar aýyplandylar. Milisiýanyň öňki derňewçisi Sergeý Hajygurbanow bolsa, olara kömek edenlikde aýyplandy. Olar geçen fewralda aklananlarynda, tankytçylar bu jenaýat işi baradaky derňewiň we sudyň netijesizdigini aýtdylar.
Orsýetiň Ýokary sudy iýunyň ahyrlarynda bu jenaýat işi boýunça diňleýiş üçin täze sudýa we oturdaşlary belledi. Emma, Politikowskaýanyň maşgalasy hem ony goldaýanlar suduň täzeden geçirilmeginden köp zada garaşmaýarlar. Olar Politkowskaýany kimiň öldürendiginiň üstüni açmak üçin täze derňewe çagyrdylar.
Politkowskaýanyň maşgalasynyň aklawjysy Anna Stawitskaýa düynki diňleýişden owal, bu işi prokurora ýollamak barada özleriniň petisiýa taýýarlamakçydayklaryny aýtdy. “Sebäbi, biziň pikirimizçe, aýyplaw netijäniň taýýarlanyşy we soňky sud geçirilen derňewleriň peýdasyzdygyny görkezdi.”
Stawitskaýanyň aýtmagyna görä, derňewde köp ýalňýşlyk boldy we aýyplawyň netijesinde köp zatlar hasaba alynmady. Politkowskaýany goldaýanlar, şol sanda onuň ogly Ilýa, bu haýyşyň ýerine ýetiriljekdigine şübhelenýärler.
“Erk-ygtyýar ýok”
Kreml bu jenaýatyň üstüni açjakdygyny tekrarlap gelýär. Prezident Medwedew Politkowskaýanyň ahyrky işlän ýeri “Nowaýa gazeta” baryp, kanunçylyk sistemasynda reforma geçiriljekdigini aýtdy.
Emma belli adam hukuklaryny goraýjy Ludmila Alekseýewanyň pikiriçe, Orsýet häkimiýetleri oppozisiýa wekilleriniň öldürilmegi bilen bagly problemany çözmäge erk-ygtyýarynyň ýokdugyny görkezdi. “90-njy ýyllarda Orsýetde syýasy äheňli adam öldürmeler başlaly bäri ýekeje gezegem şeýle jenaýaty kimiň buýrandygynyň üsti açylmady we kimdir biri suda çekilmedi. Hatda haýsydyr bir tabşyryga görä, bu işi etmäge derňewçilere rugsat berilmeýän bolmagy-da ahmal.”
Alekseýewanyň bellemegine görä, eger adalaty gözleýän gowy bir derňewçi bolaýsa-da, oňa göwnejaý derňew geçirmäge mümkinçilik bermeýärler. "Eger-de ol aýak direse, ony çetleşdirip, işi başga birine berýärler. Ol bolsa, bu işi ýapýar ýa-da tabşyrylyşy ýaly edýär."
Düýbi New Ýorkdaky žurnalistleriň hak-hukuklaryny goraýan komitetiň maglumatyna görä, 2000-nji ýyldan bäri Orsýetde azyndan 18 žurnalist öldürildi. Şunlukda, Orsýet dünýäde žurnalistleriň iň köp öldürilýän üçünji ýurdy boldy.
Bu wakalaryň soňky pidasy adam hukuklaryny goraýjy we žurnalist Natalýa Eşmetowa boldy. Ol Çeçenistanda öz öýüniň golaýynda ogurlanyp, soňra atylyp öldürildi.
Eşmetowa Anna Politkowskaýa bilen ýakyn hyzmatdaşlyk edip, Orsýetlileriň we Kremliň tarapdary bolan güýçleriň Çeçen urşundaky eden-etdilikleri barada yzygiderli derňew geçirýärdi.


text:
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow anna güni Aşgabatda Ministrler kabinetiniň nobatdaky mejlisini geçirdi.
Türkmen döwlet habarlar gullugynyň ýazmagyna görä, bu mejlisiň dowamynda, beýleki möhüm meseleler bilen birlikde, döwlet eýeçiligindäki ýaşaýyş jaýlaryny hususylaşdyrmak barada hem gürrüň edildi.
Mälim bolşy ýaly, Türkmenistanyň «Döwlet ýaşaýyş jaý gaznasynyň ýaşaýyş jaýlaryny hususylaşdyrmak baradaky kanuny» 2014-nji ýylyň 1-nji ýanwaryndan güýje giripdi.
Türkmenistanyň hökümet başlygynyň orunbasary M.Artykow mejlisde hasabat bilen çykyş edip, “Döwlet ýaşaýyş jaý gaznasynyň ýaşaýyş jaýlarynyň hususylaşdyrylmagyny düzgünleşdirmek hakyndaky” Kararyň taslamasyny döwlet ýolbaşçysynyň garamagyna hödürledi.
Mugt hususylaşdyrmak hukugy
Bu düzgünleşdirmä görä, Türkmenistanyň döwlet eýeçiligindäki ýaşaýyş jaýlaryny hususylaşdyrmak baradaky kanunyna laýyklykda, ýaşaýyş jaýlaryny mugt hususylaşdyrmak hukugyna eýe bolan iki tarap bar.
Bu iki tarapyň birinji toparyna döwlet ýaşaýyş jaý gaznasynyň ulanylan möhleti 15 ýyldan az bolmadyk ýaşaýyş jaýlarynda kireýine almak-bermek şertnamasy esasynda on ýyldan köp hemişelik ýaşaýan raýatlar girýär.
Ikinji topara bolsa, Türkmenistanyň Ýaşaýyş jaý kodeksine laýyklykda, ýaşaýyş jaý şertlerini gowulandyrmak babatda döwletiň goldawyna mätäç, ulanylan möhleti 10 ýyldan az bolmadyk ýaşaýyş jaýlarynda 5 ýyldan köp hemişelik ýaşaýan raýatlar girýär.
Türkmen döwlet habarlar gullugy prezident Berdimuhamedowyň döwlet eýeçiligindäki ýaşaýyş jaýlaryny hususylaşdyrmagy düzgünleşdirmek baradaky kanun taslamasyny goldap, oňa gol çekendigini habar berýär.
Prezident Berdimuahmedow "halkyň, her bir maşgalanyň durmuş derejesi hakyndaky aladanyň Türkmenistanyň döwlet syýasatynyň esasy ugry bolup durýandygyny belledi" diýip, habarda aýdylýar.
Mälim bolşy ýaly, Türkmenistanda döwlet eýeçilgindäki jaýlary hususylaşdyrmak işi ilki 1990-njy ýyllarda başlanyp, soň togtadylypdy. Ýöne göçýän durumyna eýe bolan raýatlar jaýlaryny hususylaşdyryp, olary satmak mümkinçliginden peýdalanypdylar.
Derwezede täze oba gurlar
Mundan başga, Ministrler kabinetiniň mejlisinde Ahal welaýatynyň Derweze etrabynda täze, döwrebap oba gurmak baradaky karara hem gol çekilipdir.
Türkmen döwlet habarlar gullugynyň ýazmagyna görä, döwlet baştutanynyň degişli kararyna laýyklykda, Derweze etrabynda hususy ýaşaýyş jaýlaryny gurmak üçin 257 gektar ýer bölünip berildi.
Bu ýerde bir we iki gatly ýaşaýyş jaýlarynyň jemi 1536-syny gurmak planlaşdyrylýar. Şeýle-de bu obada her biri 600 orunlyk iki sany orta mekdep, her biri 160 orunlyk dört çagalar bagy, iki sany saglyk öýi, beýleki zerur binalar gurlar.


text:
Özbegistanyň prezidenti wezipesini ýerine ýetirýän Şawkat Mirziýoýew dekabr aýyna bellenen prezidentlik saýlawlaryna dalaşgär hökmünde gatnaşar, diýip ýurduň saýlaw komissiýasy 16-njy sentýabrda aýtdy.
Ozal hökümet baştutany bolan Mirziýoýewyň bäş ýyllyk möhlet üçin 4-nji dekabrda geçiriljek prezidentlik saýlawlarynda öňe saýlanan dalaşgär boljakdygy çak edilýär.
Mirziýoýew prezidentiň wezipesini ýerine ýetiriji wezipesine awtoritar prezident Yslam Kerimowyň ýogalmagyndan soň 8-nji sentýabrda bellendi.
Saýlaw komissiýasy Mirziýoýewiň prezidentlige dalaşgär edilip ýurduň iň uly partiýasy Özbegistanyň Demokratik partiýasy tarapyndan öňe sürülendigini aýtdy.
Şeýle-de komissiýanyň mälim etmegine görä, parlamentiň düzümne girýän bäş partiýanyň biri Milli galkynyş demokratik partiýasy hem öz dalaşgärini belläpdir we onuň Sarwar Otamuradowdygyny mälim edipdir.
Özbegistanda geçirilen hiç bir saýlaw günbatar gözegçileri tarapyndan açyk we adalatly diýlip atlandyrylmady.


text:
Türkmenistanyň goranmak ministri Ýaýlym Berdiýew we Pakistanyň guryýer goşunlarynyň ýolbaşçysy Rahil Şerif 10-njy noýabrda Yslamabatda duşuşyk geçirdiler. Pakistanyň mediasynyň habar bermegine görä, taraplar regional howpsuzlyk bilen bagly meseleleri ara alyp maslahat etdiler.
Şeýle-de Türkmenistanyň goranmak ministri Berdiýewiň Federal goranmak ministri Hawaja Asif bilen hem duşuşyp, taraplaryň TOPH gaz geçiriji proýektiň howpsuzlygynyň ähmiýetini nygtandygy habar berilýär.
“Biz TOPH proýektiniň ähli taraplaýyn üstünlikli bolmagy üçin bilelikde işleşeris praktiki ädimleri äderis” diýip, Berdiýew media maglumatlarynda sitirlenýär.
Hawaja Asif Pakistanyň Türkmenistan bilen harby we goranyş boýunça hyzmatdaşlygy artdyrmaga we Türkmenistanyň ýaragly güýçlerini harby hem terrorçylyga garşy göreş boýunça dürli türgenleşikler bilen üpjün etmäge gyzyklanma bildirýändigini aýtdy.
Yslamabatdaky gepleşikleriň öňýanynda Türkmenistanyň goranmak ministri Birleşen Arap Emirlikleriniň goranmak ministri bilen duşuşyk geçirdi.


text:
Demirgazyk Koreýanyň lideri 19 ýylyň içinde ilkinji gezek, öz halkyna Täze Ýyl gutlagy bilen ýüzlendi.
Kim Jong Un özüniň Täze Ýyl gutlagynda “Demirgazyk bilen Günortanyň arasyndaky bar bolan garşydaşlygyň aýrylmagyny” isleýändigini aýtdy. Emma onuň çykyşynda, has döwrebap ýaraglaryň hem özleşdirilmelidigi barada aýdylýar.
Geçen ýylyň dekabrynda Phenýangyň “orbita sateliti çykarmak üçin” diýip, uçuran uzak aralyk üçin raketasy, Koreýa ýarymadasynda dartgynlylygy güýçlendiripdi. Seul, Waşington we käbir beýleki döwletler, munuň ballistik raketanyň synagynyň bolandygyndan howatyr edipdiler.
Kim şu ýyl üçin iň esasy maksatlaryň biri, bu halkyň hal-ýagdaýyny gowulandyrmakdygyny hem sözüne goşdy.


text:
Häzirki günlerde iň köp ulanylýan karta programmalarynyň biri “Google Maps”-e täze üýtgetmeler girizilýär.
Bu täzelikler “Google” kompaniýasynyň “I/O 2015” atly konferensiýasynda mälim edildi.
Bu konferensiýada berlen maglumata görä, “Google Maps”-yň ulanyjylary bu programmadan internet hyzmaty bolmazdan, ýagny internet “offline” görnüşinde bolan mahaly hem peýdalanyp bilerler.
Täzelikleriň ýene biri bu programmanyň hödürleýän sesli hyzmatydyr. Mundan beýläk ulanyjylar barjak ýerini sesli görnüşde hem öwrenip bilerler.
“Google Maps”-yň bu üýtgetmelerinden ilkinji nobatda internet hyzmatynyň derejesi pes bolan, ösmedik ýurtlardaky ulanyjylaryň peýdalanyp biljekdigi bellenilýär.
Şeýle-de, bu täze hyzmatyň şu ýylyň ahyryndan başlap ulanyjylara hödürlenjekdigi aýdylýar.


text:
Makalalar
OÝNUŇ SOŇY (Голодные игры: Сойка пересмешница. Часть II)
Ýaş kino muşdaklarynyň uly söýgüsini gazanan “Açlyk oýunlary” filmler toplumynyň soňky bölümi ekranlara goýberildi. Amerikaly zenan ýazyjy Suzanna Kollinsiň adybir romanlar toplumy esasynda taýýarlanan filme bolan gyzyklanmanyň köplügi sebäpli 4 bölüme öwrülen üçleme täze film bilen jemlenýär. Başgaça aýdylanda, oýun tamamlanýar. Filme mundan öňki 2-sini ekranlaşdyran Fransis Lawrens režissýorlyk edýär. Mälim bolşy ýaly, ol Will...
TÜRKVISION — 2014: “türk dünýäsiniň altyn sesiniň” eýeleri belli boldy
Kazanda “Kazan — 2014-nji ýylda türk dünýäsiniň medeni paýtagty” atly çäreleriň ýapylyş dabarasynyň çäklerinde “Turkvision — 2014” II Halkara aýdym bäsleşiginiň final bölegi tamamlandy. Oňa göni ýaýlymda bütin dünýäde 300 million tomaşaçy tomaşa etdi.
Iri telewizion bäsleşige 25 ýurtdan, şol sanda Türkmenistandan, Bosniýa we Gersegowinadan, Makedoniýadan, Ukrainadan, Moldowadan, Gruziýadan, Başgyrdystandan, Tywadan, Özbegistandan, Gyrgyzystandan, Azerbaýjandan, Gazagystandan, Eýrandan,...


text:
14-nji iýunda “Türkmenistan” kinokonsert merkezinde Beýik ýeňşiň 65 ýyllygyna bagyşlanan “Dostluk” atly kinofestiwal açyldy. Ony gurnaýjylar Türkmenistanyň medeniýet we teleradioýaýlymlar ministrligi, Russiýa Federasiýasynyň Türkmenistandaky ilçihanasy we “Soweksportfilm” aksioner jemgyýeti.
Bu kinofestiwal mundan öň Ukrainada, Belarusda, Ermenistanda, Gürjüstanda, Gazagystanda bolupdy.
Festiwalyň açylyşyna gatnaşmak üçin Orsýetiň halk artisti, abraýly kinorežissýor Bulat Mansurow, Orsýetiň halk artisti Ýewgeniýa Uralowa, Ermenistanyň at gazanan sungat işgäri Lewon Grigorýan dagy Aşgabada geldi.
“Ölüm ýokdur, oglanlar”, “Şükür bagşy”, “Teşneligiň gandyrylyşy” ýaly “Türkmenfilm” kinostudiýasynda surata düşürilen filmleriň režissýory Bulat Mansurow festiwaly açdy.
Aşgabatlylar hem paýtagtyň myhmanlary 17-nji iýuna çenli “Türkmenistan” kinokonsert merkezinde filmlere tomaşa edip biler” –diýip, türkmen metbugaty ýazýar.


text:
Yragyň howpsuzlyk güýçleri 19-njy iýunda ýurduň Baijidäki iň uly nebiti gaýtadan işleýän zawodyny pitneçilerden yzyna almak üçin söweşi dowam etdirdiler. Bu şäher Bagdatdan 200 km çemesi demirgazykda ýerleşýär.
Resmiler premýer-ministr Nuri al-Malikiniň şaýylaryň ýolbaşçylygyndaky hökümetine ygrarly howpsuzlyk güýçleriniň nebiti gaýtadan işleýän zawody gaýtadan ele geçirendiklerini, emma Al-Kaýdadan bölünen YYDL pitneçileri bilen atyşyklaryň dowam edýändigini aýdýarlar.
Emma muňa garamazdan, Al-Arabiýa telewideniýesinde efire berlen wideoda bu zawodyň üstünden gara tüssäniň ýokary galýandygy we YYDL-yň gara baýdagynyň galgaýandygy görünýär.
Baiji geçen hepde sünnileriň ýolbaşçylygyndaky YYDL pitneçileri tarapyndan ele geçirilen territoriýada ýerleşýär.
Yragyň hökümeti şu aralykda Birleşen Ştatlaryň jeňçilere garşy howa zarbasyny urmagy barada eden haýyşyna jogap berilmegine garaşýar.
Obama maslahat edýär
Prezident Barak Obama 18-nji iýunda Ak tamada, Kongresiň tassyklamasy talap edilermi ýa-da zerurmy diýen soraglaryň berilýän wagtynda, Yrakda sünni pitneçiliginiň ilerlemesine garşy harby çäre görmek ähtimallygy barada maslahatlaşmak üçin, uly derejeli kanunçykaryjylar bilen duşuşdy.
Obama Senatdaky köplügiň lideri Harry Reid (Demokrat-Newada), Senatdaky azlygyň lideri Mitç MakKonel (Mitch McConnell) (Respublikan-Kentuki), Wekiller öýüniň spikeri Jon Boehner (Respublikan-Ohio), Wekiller öýündäki azlygyň lideri Nansi Pelosi (Demokrat-Kalifornia) dagy bilen bir sagatdan hem kän maslahat etdi.
MakKonel bu duşuşykdan soň žurnalistlere Obama «özüniň görmegi ahmal çäresi barada bizden hiç bir ygtyýar almak zerurlygyny duýmaýandygyny görkezdi" diýdi.
Pelosi bolsa duşuşykdan soň, nähili aýratyn çäreleriň ara alnyp maslahatlaşylandygyny aýtmazdan, Obama Yraga howpsuzlyk ýardamyny bermek üçin mundan aňryk hiç bir kanuny ygtyýarnama almaga mätäç däl diýdi.
Emma muňa garamazdan, "The New York Times" Ak tamyň resmilerine we demokrat kömekçilere salgylanyp, Obamanyň görjek çäresiniň Kongresde sese goýulmak ähtimallygyny aradan aýyrmaýar.
Howa zarbalary urlarmy?
Waşingtonyň, Yragyň harby kömek baradaky haýyşyna jogap edip, howa zarbalaryny ýa-da dron hüjümlerini ulanmagyň pikirini edýändigi, emma Yraga söweş goşunlarynyň iberilmejegi habar berildi.
Obama eýýäm Birleşen Ştatlaryň 275 çemesi esgeriniň Bagdatdaky Amerikan ilçihanasyny goramak üçin iberilendigini aýtdy.
Boehner Obama bilen duşuşygyndan biraz öň özüniň Yragyň şaýylaryň ýolbaşçylygyndaky hökümetiniň pitneçiler bilen söweşine kömek bermek üçin Eýran bilen işleşmäge düýpden garşydygyny aýtdy.
Birleşen Ştatlaryň döwlet sekretary Jon Kerri Waşington bu meselede Eýran bilen diskussiýalara açyk diýdi. Waşington 5+1 döwletleriniň Eýran bilen 16-njy iýunda Wenada geçiren duşuşygynyň gapdalyndan Yrak meselesiniň hem maslahatlaşylandygyny aýtdy.
Şu arada Birleşen Ştatlaryň wise-prezidenti Jo Baýden 18-nji iýunda, pitneçilere garşy bir-bitewülige çagyrmak üçin, Yragyň esasy ýolbaşçylary bilen telefonda gürleşdi.
Ak tam Baýdeniň Yragyň premýer-ministri Nuri al-Maliki, şeýle-de Malikiniň sünni garşydaşy, parlament spikeri Osama al-Nujaifi, Yragyň kürt regionynyň prezidenti Masud Barzani bilen gepleşendigini aýdýar.
Yragyň daşary işler ministri Hoşýar Zibari Bagdat Birleşen Ştatlardan, YYDL-yň («Al-Kaýdadan» bölünen topar bolan Yrak Yslam döwletiniň we Lewantyň ýolbaşçylygyndaky jeňçileriň) howuny basmak üçin, howa zarbasyny urmagyny sorady diýdi.
Zebary 18-nji iýunda Yragyň «şübhesiz howp astyndadygyny» we onuň «böleklere bölünmek ähtimallygynyň bardygyny» aýtdy.
Şeýle-de ol harby çemeleşmäniň ýeterlik bolmajagyny, kesgin syýasy çözgütleriň zerurdygyny aýtdy.
Yragyň milli birligi
YYDL söweşijileri we hökümete garşy sünni tire wekilleri geçen hepde Yragyň ikinji uly şäheri Mosuly we möhüm şäher Tikriti öz kontrollugyna geçirdiler.
Maliki 18-nji iýunda telewideniýede berlen ýüzlenmesinde hökümet güýçleriniň inisiatiwany gaýtadan ele alýandyklaryny we gaýtawul berýändiklerini aýtdy. Ol esasan sünnilerden durýan demirgazykda jeňçileriň öňe müňzemeginiň geň-taňlygy Yragyň milli bitewüligini dikeltmäge kömek etdi diýdi.
Birleşen Ştatlaryň döwlet sekretary Jon Kerri 19-njy iýunda Birleşen Ştatlar YYDL pitneçiligi barada maglumat paýlaşmak üçin Eýran bilen gepleşmäge gyzyklanýar diýdi.
Emma Kerri NBC telekanalynda Waşingtonyň bu krizisi Eýran bilen bile çözjek bolmaýandygyny aýtdy.
Ol howa zarbalarynyň urulmak ähitimallygy baradaky soraga jogap berip, «hiç bir zadyň gün tertibinden aýrylmaýandygyny», Obama üçin «ähli mümkinçilikleriň şindi hem elýeterlidigini» aýtdy.


text:
Gyrgyzystanyň Içeri işler ministri goňşy Gazagystandaky terrorçylykly hüjümler bilen baglylykda ýurtda ýokary hüşgärlik derejesiniň girizilendigini aýtdy.
“Ýurduň içeri işler edaralarynyň ähli işgärleri 2016-njy ýylyň 6-njy iýunyndan başlap, söweşe ýokary taýýarlyk derejesinde bolarlar” diýip, ministrligiň metbugat wekili 6-njy iýunda aýtdy.
“Terrorçy we ekstremist guramalar Gazagystan Respublikasynyň Aktobe regionynda öz hereketlerine başladylar” diýlip, ministrligiň maglumatynda bellenýär.
Maglumatda GDA guramasynyň hökümet baştutanlarynyň 6-7-nji iýunda Bişkekde geçiriljek duşuşygynyň dowamynda howpsuzlyk çäreleriniň üpjün edilmeginiň zerurlygy hem bellendi.
Gazagystanyň Içeri işler ministrligi 5-nji iýunda Aktobede iki ýarag dükanyna we harby bölüme “dinçi radikallar toparynyň” hüjüm edendigini aýtdy.


text:
Düýn Çehiýa respublikasy bilen Slowakiýa Sowet režiminiň agdarylmagyna getiren mahmal rewolýusiýanyň 20 ýyllygyny belläp geçdi.
1989-njy ýylyň güýzünde gündogar we merkezi Ýewropadaky Sosialistik ýurtlarda giň gerim alan rewolýusiýanyň tolkuny şol wagtky Çehoslowakiýada hem uly goldaw tapypdy.
1989-njy ýylyň 17-nji noýabrynda Pragada Sosialistik režime garşy studentleriň gurnan parahatçylykly demonstrasiýasyny polisiýa güýçleri gazaply güýç ulanyp, dargadypdy. Ýöne şol wakanyň yzy bilen ýüz beren yzygiderli demonstrasiýalaryň netijesinde Çehoslowakiýanyň Sosialistik režimi agdarylypdy.
1990-njy ýylda şol wagtky Çehoslowakiýada dürli partiýalaryň gatnaşmagynda ilkinji demokratik saýlawlar geçirildi. 1993-nji ýylda bolsa, Çehoslowakiýa parahatçylykly ýol bilen Çehiýa hem-de Slowakiýa respublikalaryna bölündi.


text:
Penşenbe güni ABŞ-nyň Senaty Eýrana garşy gadaganlyklary güýçlendirmegi biragyzdan makulaldy. Oňa Eýranyň Merkezi banky bilen gatnaşyklary togtatmak hem girýär.
Indi bu dokumende Wekiller öýünde garalar. ABŞ-nyň prezidenti Barak Obamanyň administrasiýasy kanun çykaryjylary täze gadaganlyklary goldamazlyga çagyrdy. Çünki, ol munuň Amerikanyň birnäçe ýarany bilen gatnaşyklaryna zeper ýetirmeginiň mümkindigine aladalanýar.
Şeýlede, Ak Tam bu çäreleriň nebitiň bahasynyň galmagyna getirmeginiň mümkindigini duýdurýar.
Täze gadaganlyklar Eýrana goýberilýän azyk önümlerine, medisina däri-dermanlara we enjamlara degişli däl.


text:
Ýekşenbe güni Orsýetiň şäherleriniň köpüsinde köp raýatlar ýurduň Milli Bitewülik gününiň hatyrasyna milli şygarlar bilen ýöriş geçirdiler.
Moskwanyň polisiýasy bu şäherde ýerli milletçileriň 6 müňe golaýynyň ýörişe gatnaşandygyny mälim etdi. Emma ýörişi gurnaýjylar oňa 20 müň töweregi adamyň gatnaşandygyny aýdýarlar.
Moskwadaky bu ýörişde kanun taýdan gadagan edilen nasistik nyşanlary dakynyp ýörişe çykan 25 töweregi adamyň polisiýa tarapyndan tussag edilendigi habar berilýär.
Nägileler hem boldy
Munuň özi şu ýylyň martyndan bäri Moskwanyň merkezinde ilkinji gezek rugsat berlen köpçülikleýin ýöriş hökmünde alamatlandy.
Kazan şäherindäki rugsat berilmedik ýörişde 50 töweregi adam tussag edildi. Kazan, 4-nji noýabr.
Özüni Tor diýip tanadan we Moskwadaky bu ýörişe baran aktiwistlerden biri Orsýetde demokratik guramalaryň we institutlaryň sanynyň kem-kem azlyk edýändigini aýdyp, bu meselede ýurduň häkimiýetlerini tankyt etdi.
Şeýle hem, ol Orsýete Merkezi Aziýa regionyndan gelýän immigrantlaryň akymyna çäklendirme girizilmelidigini nygtady.
Ol: “Biz Merkezi Aziýadan gelýän migrantlaryň akymynyň togtadylmagyny talap edýäris. Merkezi Aziýa ýurtlary bilen wiza režiminiň girizilmegi hem-de Owganystandan, Täjigistandan, Özbegistandan we beýleki Merkezi Aziýa ýurtlaryndan geroin we beýleki neşe önümleriniň daşalmagynyň öňüniň alynmagy zerur” diýip nygtady.
Tussag edişlikler
Milli Bitewülik gününe gabatlanyp “Rus ýörişi” şygary astynda Orsýetiň köp şäherlerinde şuňa meňzeş ýörişler gurnaldy. Ýöne ýörişlerden käbirlerine rugsat berilmändigi barada-da maglumatlar alyndy.
Hususan-da, ýekşenbe güni Orsýetiň Ýekaterinburg şäherinde rugsat berilmedik demonstrasiýa gatnaşmaga synanyşan adamlardan 200-e golaýy tussag edildi.
Şular ýaly rugsat berilmedik ýöriş gurnandyklary üçin Kazan şäherinde 50 töweregi, Nižniý Nowgorod şäherinde 40 töweregi, Sankt-Peterburg şäherinde-de 30 töweregi adamyň tussag edilendigi habar berildi.
Orsýetdäki bu Milli Bitewülik güni polýak basybalyjylarynyň 1612-nji ýylda Moskwadan gysylyp çykarylan gününiň ýyl dönümine gabatlanyp bellenilýär. Sowet Soýuzy ýyllarynda gadagan edilen bu baýramçylyk 2005-nji ýylda Putiniň permany bilen gaýtdan dikeldilipdi.


text:
Şu günler ýurduň ýokary okuw jaýlary “Açyk gapylar günlerini” yglan edip, bu baradaky bildirişleri merkezi gazetlerde ýerleşdirýärler. Bu bilidrişlerde aýdylyşy ýaly, “Açyk gapylar günlerinde” şol çärä gatnaşjak ýaşlar ýokary okuw jaýlary bilen tanyşdyrylar.
Ýokary okuw jaýlaryna girmek üçin talap edilýän resminamalar, okadylýan hünärler, alnyp barylýan okuw-terbiýeçilik hem-de medeni-köpçülik işleri barada giňişleýin maglumatlaryň beriljekdigi barada bu bildirişlerde habar berilýär.
Bu hili çäreler her ýokary okuw jaýynda aprel-maý aýlarynyň dowamynda iki gezek geçirilýär. Käbir ýokary okuw jaýlarynda eýýäm geçen hepde bu hili çäre geçirilen bolsa, käbirleri "Açyk gapylar günlerini" indi geçirerler.
Emma, bu barada gazetlerde bildirişleriň çap edilmegine garamazdan, “Açyk gapylar günleri” diýen bu çäreler ýaşlary o diýen gyzyklandyryp barmaýana meňzeş.
Mejburlyk
Magtymguly adyndaky Türkmen döwlet uniwersitetiniň özüni Serdar diýip tanadan mugallymynyň Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, bu çäre mekdebi tamamlap barýan okuwçylara gönükdirilen, emma oňa gatnaşýan ýaşlaryň uly bir bölegi mejbur edilip getirilýär.
Türkmen gazetlerindäki bildiriş
Ady agzalan mugallym bu çärä gatnaşdyrmak üçin, adatça, käbir mekdeplerden, ýörite haýyş edilip, okuwçylaryň getirilýändigini gürrüň berdi.
Ýaşlaryň bu çäre bilen gyzyklanmazlygynyň sebäpleri barada dürli garaýyşlar bar. Olardan birem ýokary okuw jaýyna girmek üçin paranyň saklanyp galýandygy bilen bagly. Käbir ýaşlaryň aýtmaklaryna görä, ýokary okuw jaýlaryna girmek üçin olar ukyplaryndan köpräk para bil baglamaly bolýarlar.
“Ýokary okuw jaýyna girmek üçin para alynýandygyny her kim bilýär. Giriş ekzamenleri başlanmanka eýýäm okuwa girjek adamlaryň sanawy düzülýär.” diýip, paýtagtyň ýaşaýjysy, 23 ýaşly Yklym aýdýar.
Şol bir wagtyň özünde-de türkmen häkimiýetleri ýokary okuw jaýlaryndaky parahorluk bilen göreşmek üçin käbir işleri amala aşyrýarlar. 2011-nji ýylda Döwletmämmet Azady adyndaky Dünýä dilleri institutynyň rektory hem-de şol institutyň käbir mugallymlary para almakda aýyplanyp, jenaýat jogapkärçiligine çekilipdiler. Geçen ýyl bolsa giriş ekzamenlerinde käbir ýokary okuw jaýlarynda wideokamerlar goýlupdy.
Emma, bu çärelere garamazdan, il arasynda ýaýran gürrüňlerden çen tutulsa, ýokary okuw jaýyna girmek üçin 20 müň dollara çenli para berenleriň bardygy barada maglumatlar bar. Paranyň möçberi, ýokary okuw jaýyna görä, azalyp ýa köpelip hem bilýär.
Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolan aşgabatly Yklym edil şeýle sebäplere görä özi ýaly ýaşlaryň “Açyk gapylar” diýlen bu çäreler bilen o diýen gyzyklanmaýandygyny aýdýar. Çünki, onuň sözlerine görä, bular ýaly çäreler göz üçin, telewizorda görkezmek maksady bilen edilýär we ol çärelerden halka hiç hili haýyr ýok.


text:
Ingi
INGI - icki organlaryn ya-da icrakde yerleshen dokumalaryn oz yerlerini uytgedip, dashky ortuginin bitewiligine zyyan yetirman, derasty ya-da myshsara kletcatka boshluklaryna cykmagy. Adamlarda koplenc garyn ingisi bolyar. I-nin doreyshine gora dogabitdi we son doran (operasiyadan son we bashga yagdaylarda) gornushleri bolup biler. Garyn I-sinin doran yerine gora gasyk, but, gobek, yanjyk we icki (diafragma, garyn yaglary) I-ler yaly gornushleri bolyar. I-nin doremegine garyn boshlugynyn diwarynda bolyan uytgeshmeler we anatomic gurlushynyn (gasyk ginishliginin we gobek halkasynyn)we bashgalaryn ayratynlyklary sebap bolyar. Shu sebaplerin utgashmagy netijesinde garyn boshlugynyn diwarynyn gowshak yerleri pokgeryar we I. haltasy doreyar. I. haltasyna ayry-ayry organlar (koplenc halatlarda ince icege, garyn yagy) giryar. Dashky I. onat bildiryar. Keselli yatanda I-nin pokgerip cykan yeri oz-ozunden ya-da cala basylanda, garyn boshlugyna gidyar. I otusdigice ulalyar we hereket edilende azar beryar. Deri astyndaky I haltasyna dushen organlara sahel bir zat bolsa zeper yetmegi mumkin. Icki organlar I haltasynda kop saklansalar, olar ozara bitishyar. Sheyle bolanda I-nin son yerine yetip bolmayar. I-nin agyr gornushi onun gysylmagydyr. Usgurlende we agyr fiziki ish we s.m zerarly bedene agram salynanda I.haltasyna icege dushup gysylyar. Sheyle yagdaylarda I-ni yerine eltmek kyn, ony operasiya etmeli.
Bejerilishi: I. dine hirurgiya yoly bilen bejerilyar. Yorite dany (bandaj) peydalanylanda, I wagtlayynca onatlashyar. Yone icki organlaryn ozara bitishmegine we garyn boshlugynyn gowshamagyna eltyar. I-nin beterleshmezligi ucin, ol hokman operasiya edilmelidir.
Profilaktikasy: nasaga bedenterbiye bilen meshgullanmak hroniki usgulewugin bejertmeklik, horlanmazlyk, asha semremezlik, ayallara gowreli wagty gushak (bandaj) danmaklyk we cagasy bolandan son, garyn muskullaryny massaj etmelik maslahat berilyar.


text:
Müsürde yslamçylar tarapyndan goldanylýan prezident Mohamed Morsiniň iş başyndan çetleşdirilmegi bilen bagly guralan protestler mahalynda dörän çaknyşyklarda ýurt boýunça 30 çemesi adamyň öldürilendigi, onlarça adamyň bolsa ýaralanandygy habar berilýär.
Döwlet eýeçiligindäki telewideniýe Kairde Morsiniň tarapdarlary bilen garşydaşlarynyň arasynda dörän çaknyşyklarda 17 adamyň öldürilendigini habar berdi.
Biraz soň resmiler Aleksandriýa şäherinde iki tarapyň arasynda bolan çaknyşyklarda 12 adamyň öldürilendigini aýtdylar.
Bu zorluk çetleşdirilen prezident Mohamed Morsiniň “Musulman doganlygyndaky” tarapdarlarynyň on müňlerçesiniň anna güni onuň yzyna dikeldilmegini talap etmegi netijesinde döredi.
Habarlarda aýdylmagyna görä, bu zorluk Kairde harbylar bronly maşynlara ýerleşdirilen esgerleri iberenlerinden soň gowşapdyr.
El-Şateri tussag edildi
Başga bir habara görä, Içeri işler ministrligi “Musulman doganlygynyň” başlygynyň orunbasary Kaýret el-Şateri tussag astyna alypdyr, ol zorluga meçew bermekde güman edilýär.
“Musulman doganlygy” Morsi, Müsüriň demokratiki esasda saýlanan ilkinji prezidenti harbylar tarapyndan, prezidentlige başlanyna ylaýyk bir ýyl dolanda işden çetleşdirileli bäri, harbylaryň goldawynda gurlan geçiş hökümetini ret etdi.
Yslamçylar harbylaryň saýlanan lideri bihaýa agdarylyşyk arkaly iş başyndan aýrandyklaryny aýdýarlar.
Harbylar bolsa, geçiş hökümetiniň täze saýlawlara ýol arçamalydygyny öňe sürýärler.
Morsiniň tarapdary Kairdäki proteste gatnaşýar, 5-nji iýul, 2013.
Morsiniň adyny aýtmadyk goldawçylarynyň biri anna güni şeýle diýdi:
"Bu şeýle açyk ýagdaýda geçirilen ilkinji saýlaw bolupdy, adamlar ilkinji gezek öz konstitusiýalaryny ýazypdylar, soňra bu adam, halkyň hasabyna hak alýan kişi öz tankynyň üstüne çykyp, öz söweş uçarlary we ýaraglary bilen gelýär. Bu kanunyň bozulmagy bolýar we adamlar ony nähili ýagdaý bolanda-da kabul etmezler.''
ABŞ “hökümet agadarylyşygy” diýmeýär
Waşingtonda, Birleşen Ştatlaryň anna güni bolan çaknyşyklary ýazgardy we müsür ýolbaşçylaryny zorlukly wakalaryň ýaýbanlanmagynyň öňüni almaga çagyrdylar.
Birleşen Ştatlar ýene Müsürdäki wakalary babatda “hökümet agadarylyşygy” diýen aňlatmany ulanmady.
Birleşen Ştatlaryň kanuny esasynda, Waşington kanun esasynda saýlanan hökümet harbylar tarapyndan agdarylan halatynda, Müsüre ýylda berýän 1.5 milliard amerkian dollar kömegini duruzmaga mejbur ediler.
Müsüriň Birleşen Ştatlardaky ilçisi Mohamed Tawfik soňky günlerde bolan wakalary gorap çykyş etdi. Ol Birleşen Ştatlaryň "Newshour" telewizion programmasynda çykyş edip, şeýle diýdi:
"Bu müsürlileriň aglaba köplüginiň köçelere çykmagy bilen bolup geçen ýagdaý boldy, 22 million petisiýa ýazyldy we olaryň hemmesinde adamlar irki saýlawlaryň geçirilmegini soradylar. Olar harbylaryň häkimiýet başyna gelmegini soramadylar. Olar irki saýlawlaryň geçirilmegini soradylar. Indi prezident Morsi we onuň goldawçylary öz tarapdaralryny beýleki demonstrasiýaçylaryň garşysyna çykmaga iterdiler. Onsoň bu ýerde harbylar we müsür jemgyýetiniň galan bölegi üçin başga çykalga galmady, olar aýylganç çaknyşyklaryň we ýagdaýyň has bulaşmagynyň öňüni almaly boldular."
Morsi geçen ýekşenbe, millionlap müsürli onuň yslamçylar bilen gatnaşygy we hökümetiniň müsür ykdysadyýetiniň ýaramazlaşmagynyň öňuni alyp bilmänligi sebäpli proteste çykanyndan soň, iş başyndan çetleşdirilipdi.
Bu ýurt 2011-nji ýylyň fewralynda uzak wagtlyk dolandyryjy Hosni Mubarek halk gozgalaňlary esasynda iş başyndan aýrylaly bäri daşary ýurt maýasyny çekmekde, turizm pudagynda, ýaşaýyş standartlarynyň aşaklamagy meselesinde bir topar kynçylyga uçrady.


text:
28-29-njy martda Kanadanyň Wankuwer şäherinde Kanadanyň halkara kinofestiwaly geçirilýär.
Gürrüňi edilýän festiwala dünýäniň 90 ýurdundan kino sungatynyň wekilleri gatnaşýarlar we olar festiwalda öz düşüren dokumental filmlerini, animasiýalaryny, aýdym-saz kliplerini, kinofilmlerini görkezýärler diýlip, “Canada International Film Festival” atly websahypada habar berilýär.
“Canada International Film Festival” atly websahypada habar berilmegine görä, bu ýylky festiwalda Demirgazyk Amerikanyň we beýleki ýurtlaryň ençeme filmleri görkeziler.
Kinoçylaryň düşüren wideolary festiwalyň degişli kategoriýasyndaky bäsleşige gatnaşarlar we soňra olar festiwalyň çäginde görkeziler.
Baýraklar
Gürrüňi edilýän websahypada bellenilmegine görä, her ýyl geçirilýän bu festiwalda esasy kategoriýalaryň ählisi boýunça, ýagny iň gowy kinofilmler, iň gowy kinodöredijiler, iň gowy awtorlar we aktýorlar diýen baýraklar berilýär.
Festiwalyň emin agzalary tarapyndan saýlanyp, “Grand Jury Award” atly baýraga mynasyp boljak kinofilm bolsa festiwalda görkezilen iň gowy film bolar.
Şeýle-de, Kanadanyň halkara kinofilm festiwaly entek üsti açylmadyk we täze senariýleri ýazmaga höweslendirmek tagallasy bilen festiwalyň çäginde her ýyl “Senariý ýazmak bäsleşigini” hem geçirýär diýlip, gürrüňi edilýän festiwalyň websahypasynda bellenilýär. Bäsleşigiň çäginde iň gowy senariý üçin diýlen baýrak gysga kinofilm we telewideniýe senarisi kategoriýalary boýunça berler.
“Canada International Film Festival” atly websahypada berilýän maglumatda festiwaldaky ähli kinofilmler we senariler diňe işiň esasyna we umumy hiline görä saýlanylýar diýilýär.
Bu halkara festiwal Kanadanyň iň gowy kinofilm festiwallarynyň biridir. Ol her ýyl Kanadanyň Wankuwer şäherinde geçirilýär. Şu ýylky festiwal Wankuwer şäheriniň “Edgewater Casino” zalynda geçiriler.


text:
Täze Ýylyňyz Gutly Bolsun! 2017
Täze Ýylyňyz Gutly Bolsun! 2017
31/12/2016
BAŞ SAHYPA, DÜNÝÄ, DURMUŞ, GÜNÜŇ WAKALARY, Iň Täze Habarlar
Sizi we maşgalaňyzy ýetip gelýän täze ýylyňyz bilen tüýs ýürekden gutlaýaryn. Gutlamak bilen 2017-nji ýyl mynasybetli, size we siziň ýakynlaryňyza berk jan saglyk, bagtyýarlyk, üstünlikler we abadançylyk arzuw edýärin!
Turkmen Habar Gullugy Administrasiýasy
Meňzeş Täzelikler
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygy boýunça Mejlisiň Başlygy A.Nurberdiýewa Koreýa Halk Demokratik Respublikasynyň Türkmenistandaky Adatdan …


text:
11-nji noýabrda günüň birinji ýarymynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow sapar bilen Hytaý Halk Respublikasyna ugrady. Aşgabadyň Halkara howa menzilinde döwlet Baştutanyny resmi adamlar ugratdylar.
Birnäçe sagatdan soň Türkmenistanyň Prezidentiniň uçary Pekiniň Halkara howa menziline gondy. Uçaryň ýanynda Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowy dostlukly Hytaý döwletiniň hökümetiniň ýokary wezipeli wekilleri, beýleki resmi adamlar garşyladylar.
Bu ýerde Türkmenistanyň Prezidenti özüni garşylamak üçin gelen Hytaý Halk Respublikasynda bilim alýan türkmenistanly talyplar bilen söhbetdeş boldy. Prezident Gurbanguly Berdimuhamedow olaryň ýaşaýyş şertleri we okaýyşlary we arzuw-islegleri bilen gyzyklanyp, häzirki wagtda bilim ulgamynda türkmen-hytaý hyzmatdaşlygyny ösdürmäge ägirt uly üns berilýär, bu ertir geçiriljek ýokary derejedäki gepleşiklerde öz beýanyny tapar diýip aýtdy.
Türkmenistanyň Baştutany mähirli garşylanandygy üçin ýygnananlara minnetdarlyk bildirip, olar bilen hoşlaşdy we özüne garaşyp duran awtoulagda bu ýerden ugrady.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň awtoulag kerweni howa menzilinden türkmen döwletiniň Baştutanynyň sapary wagtynda bölünip berlen özüniň kabulhanasyna tarap ugrady.
Şu gün Hytaýyň paýtagtynda ýokary derejede türkmen-hytaý gepleşikleri geçiriler, onuň gün tertibine döwletara hyzmatdaşlygy meseleleriniň giň toplumy giriziler.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň Hytaýyň paýtagtyna şu gezekki sapary iri hytaý kompaniýalarynyň wekillerinde aýratyn uly gyzyklanma döredýär, olar geljegi uly türkmen bazarynda öz orunlaryny pugtalandyrmagy hem-de söwda-ykdysady gatnaşyklary işjeň ösdürmegi maksat edinýärler.


text:
Türkmen mediasynyň habaryna görä, Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Ministrler kabinetiniň anna güni geçirilen mejlisinde maslahata gatnaşyjylara özüniň «täze döreden» «Paýhas çeşmesi» atly kitabyny sowgat berdi.
Türkmen TW-si Berdimuhamedowyň Ministrler kabinetiniň agzalaryna ýüzlenip: «Biziň ata-babalarymyzyň geçmişde aýdan pähimleri, dana sözlerine bagyşlanan öz kitabymy ýazyp gutardym, şu gün ine size hemem mähriban halkyma bu «Paýhas çeşmesi» diýen kitabymy ine gowşurjak» diýen sözlerini efire berdi.
TDH-nyň rus dilinde çap eden maglumatyna görä bolsa, döwlet baştutany "birnäçe ýylyň dowamynda türkmen halkynyň ruhy medeniýetiniň dürli çeşmelerinden maglumat toplandygyny we indi ol bahasyz materialyň Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň Milli golýazmalar institutynyň kollektiwiniň tehniki bezegi esasynda «Paýhas çeşmesi» ady bilen çapdan çykandygyny" aýdypdyr.
Şol bir wagtda prezidentiň toplan nakyllarynyň ozal, sowet döwründe dürli adamlar tarapyndan toplanan we halka ýetirilen nakyllar bilen nähili arabaglanyşygynyň bardygy, ýagny olaryň öňden belli, çap edilen pähimlerdigi ýa-da täze tapylan, täzeçe işlenen mirasdygy aýdylmaýar.
Türkmen habar serişdeleri 30-njy ýanwarda, Aşgabatdaky Mukamlar köşgünde prezidentiň täze kitabynyň tanyşdyryş dabarasynyň bolandygyny we bu çäräniň aýdym-saz bilen utgaşandygyny habar berýärler.
Prezident Berdimuhamedowyň täze kitabynyň näçe nusgada çap edilendigi aýdylmaýar.


text:
Düýn Fransiýanyň Parlamentiniň aşaky öýi awtorlyk kanunlaryny bozýan we bikanun ýollar bilen internetden kinodyr, aýdym-sazlary göçürýän adamlaryň internetlerini kesmeklige rugsat berýän kanunyň proýektine ses berdi.
Şu ýylyň başynda bu kanunyň proýekti fransuz Parlamentiniň ýokarky öýi tarapyndan hem tassyklanylypdy. Indi bu proýekt Parlamentiň ýörite komiteti tarapyndan tassyklanylmaly.
Bu kanuny proýekte görä, awtorlyk hukuklaryny bozup, internetden kinodyr, aýdym-sazlary göçürýän adamlara bir ýyla çenli internetden peýdalanmaklyk gadagan edilip bilinýär ýa-da olara türme tussaglygy-da berlip bilinýär.


text:
Türkmenistanyň Lebap welaýatynda Amyderýa-Dostluk aralygyndaky awtobus gatnawynyň ýatyrylandygy habar berilýär. Ýerli ýaşaýjy Dostlukdaky keselhana barmak üçin iki taksa münüp-düşmeli bolýandygyny belleýär.
Amyderýa-Dostluk aralygyndaky awtobus gatnawynyň ýatyrylmagynyň ýerli ýaşaýjylara ýetirýän täsirleri barada Azatlyk Radiosynyň Türkmenistandaky habarçysy Soltan Açylowa Lebap welaýatynyň Amyderýa stansiýasyndan özüni Hemragül diýip tanyşdyran pensioner ene bilen söhbetdeş boldy. Söhbetdeşligi aşakdaky düwmä basyp diňläp bilersiňiz.


text:
31-nji oktýabrda Rumyniýanyň paýtagty Buharest şäheriniň gijeki klublarynyň birinde güýçli ýangyn döredi. 27 adamyň wepat bolan ýangynynda 200 adam ýaralandy. Olaryň tas ählisi diýen ýaly 14 — 25 ýaş arasyndaky ýaşlardyr.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Rumyniýanyň Prezidenti Klaus Ýohannise ýurduň Buharest şäherinde bolup geçen, köp sanly adam pidalaryna we şikes ýetmelerine getiren ýangyn zerarly gynanç hatyny iberdi.
Türkmen döwletiniň Baştutany Türkmenistanyň halkynyň hem-de Hökümetiniň adyndan we hut öz adyndan pida bolanlaryň maşgalalaryna, dogan-garyndaşlaryna hem-de ýakynlaryna çuňňur gynanjyny we medet beriji sözlerini aýtdy, ejir çekenlere bolsa tiz wagtda sagalmaklaryny arzuw etdi.


text:
Prezident Wiktor Ýanukowiç şu gün Brýusselde Ýewropa Komissiýasynyň başlygy Manuel Barroso tarapyndan dostlukly garşylandy.
“Men onuň ýaňy 25-nji fewralda wezipe başyna gelensoň, daşary ýurtlara edýän ilkinji saparynyň Brýussele tarapdygyna gaty begenýärin. Jenap prezident, siz bu ýerde Ukrainanyň durnuklylygyny, abadançylygyny goldaýan, Ukraina we ukrain häkimiýetleri bilen doly gyzyklanýan dostlaryňyzyň arasyndasyňyz” diýip, Barroso aýtdy.
Orsýetden daşgary iň uly gündogar goňşusynyň täze prezidenti öz ilkinji resmi sapary üçin Moskwany däl-de, Brýusseli saýlap alansoň, Ýewropa Bileleşigi ýeňillik bilen dem aldy.
Ýanukowiç hem Ukrainany goldaýan günbatar syýasatçylarynyň gorkusyny aradan aýyrmak üçin elinde baryny etdi. Ol Ýewropa Bileleşigi bilen integrasiýanyň ukrain syýasatynyň ileri tutulýan esasy ugrudygyny aýtdy.
Ukrainanyň täze prezidenti bu pursatdan peýdalanyp, NATO-nyň Brýusseldäki baş karargähine barmasa-da, Ukrainanyň NATO goşulmak baradaky ambisiýasynda öz ýolbaşçylygynda hiç bir üýtgemäniň bolmajakdygyny belledi.
Deňagramly hereket
Ýanukowiç özüniň Ukrainanyň hem Ýewropa Bileleşigi hem-de Orsýet bilen hyzmatdaşlygy güýçlendirmegini isleýändigini bildirdi. Bu deňagramly hereket hem Ýewropa Bileleşiginiň häzirki tutumyna ters gelip duranok. Komissiýanyň başlygy Barroso: “Biri bilen oňat gatnaşyk beýlekiniň hasabyna bolmaly däl” diýip, bu garaýşy makullady.
“Biz Ýewropa Bileleşigi bilen gatnaşyklaryny gowulandyrmagy Ukrainanyň Orsýet bilen gatnaşygyna zyýanly diýip, pikir edemzok. Tersine, bu Ýewropa bazaryny giňeltmäge ähmiýetli diýip, hasap edýäris. Biz Orsýet bilen-de konsturktiw gatnaşyk ugrunda tagalla edýäris. Şol sebäpden hem men Ukrainada uly potensial bar diýen pikirde” diýip, Barroso aýtdy.
Barroso Ukrainany ençeme gezek Ýewropanyň partnýory diýip atlandyrmak bilen onuň uzagyndan Ýewropa Bileleşigine agza bolmak mümkinçiliginiň bardygyny gytaklaýyn nygtady.
“Agzalyk babatda bolsa biz häzir zerur zat gepleşikler üçin belli bir sene hakda gürleşmek däl-de, reformalara üns bermek diýip, mydamda aýdyp geldik. Bu reformalar Ukrainanyň Ýewropa ýakynlaşmagy, biziň ykdysady sistemamyza integrirlenmegi üçin zerur” diýip, Barroso aýtdy.


text:
Aşgabatda ýene bir metjit ýykyldy. Paýtagtyň ozallar “Wosmoý” diýlip atlandyrylýan ýerinde ýerleşen “Aksa” metjidi ýer-ýegsan edilip, indi ondan diňe bir minara galdy.
“Ýolöten” köçesiniň ugrundaky, halk arasynda “Nohurlaryň metjidi” diýibem tanalýan bu metjit mundan 23 ýyl ozal ýerli ýaşaýjylaryň öz güýjüne, öz hasabyna gurlupdy. Metjit giň howluda ýerleşýärdi we onda 100-e golaý adamynyň namaza durmak mümkinçiligi bardy.
Mundan iki hepde töweregi öň ýerli häkimiýetler agzalýan metjidiň töweregindäki “Ýolöten”, “Gökdepe”, “Fizkulturnaýa” köçeleriniň ugrundaky ýaşaýjylara olaryň jaýlarynyň ýykyljakdygyny we şol sebäpdenem bu meselede degişli “taýýarlyklary” görüp başlamalydygyny tabşyryp gitdiler.
Bu talabyň yzysüre, geçen hepde hökümetiň agyr tehnikasy gelip, “Aksa” metjidini bir ýan çetinden ýumrup başlady. Binanyň aglaba bölegi betondan bolansoň, ony kerpiç jaýlar ýaly söküp aýyrman, gönümel buldozer bilen tekizlediler.
1990-njy ýyllaryň başynda “Aksa” metjidiniň gurluşygyna gatnaşan ýerli ýaşuly Ýolaman aganyň aýtmagyna görä, bu metijidi ýykmak üçin häkimiýetler onuň aslynda “bikanun gurlandygyny” tutaryk edinipdirler.
“Bu metjidi guranymyzda, 23 ýylyň dowamynda onuň kanunylygy ýa-da bikanunlygy barada hiç kim dil ýarmady. Indi bolsa ‘metjit rugsatsyz gurlupdyr’ diýip, Hudaýyň öýüni kül etdiler” diýip, 70 ýaşyndaky Ýolaman aga öz nägileligini bildirýär.
Ýolaman aga metjitdäki dini kitaplary, namazlyklary, sowadyjylary şäheriň beýleki metjitlerine ugradyp ýetişendiklerine garamazdan, metjidäki şkaf, sandyk ýaly goşlaryň zir-zibile garjaşyp, harap bolandygyny aýdýar.
Häzir metjidiň duran ýerini weýran edilen binanyň gurluşyk dargap ýatan materiallaryndan arassalamak işleri alnyp barylýar. Bu ýerdäki işçileriň aýtmagyna görä, metjidiň 25 metrlik beýik minarasyny sökmegi kyn görüp, onuň düýbüni buldozer bilen gazyp, ýykmak kararyna gelnipdir.
Gepiň gerdişine görä aýtsak, soňky ýyllaryň dowamynda paýtagtda ”Aksadan” başga-da azyndan ýedi sany metjit ýer-ýegsan edildi. Olaryň arasynda: Aşgabadyň “Gaža” sebitinde ýerleşen “Hezreti Omar metjidini”, “Atamyrat” şaýolunyň ugrundaky “Ymam Ryza metjidini”, Türkmenistan-Eýran ýolunyň ugrundaky “Hezreti Aly metjidini”, “Partizan” köçesiniň ugrundaky “Ymam Agzyn metjidini”, ilat arasynda "Ilerki Garadamak" obasy diýilýän ýerdäki “Gurbanmämmet Ahun” metjidini, "Şor Garadamak" obasyndaky “Abadan” metjidini, “Çoganly” metjidini agzasa bolar.
Bu metjitleriň aglabasy soňky ýyllarda paýtagtda alnyp barylýan gurluşyklaryň çäginde ýykylyp, ýok edildi.