text:
Britaniýanyň "The Telegraph" gazeti bu romanlary Aziýanyň (şu wagta çenli ähli döwürleriň dowamyndaky) iň gowy 10 romany diýip yglan etdi.
Cao Xueqin, "Gyzyl köşgüň arzuwy”, (1791)
Bu kiçi göwrümli romanda iki sany hytaýly aristokrat maşgalanyň durmuşy pajygaly söýgi hekaýatynyň üsti bilen gürrüň berilýär. Bu roman ol döwrüň feodal süýthorlugyny we harsydünýäligini ýokary derejede çeperçilik bilen suratlandyrýandygy üçin şeýle orna mynasyp görüldi.
Rohinton Misty, "Ajap deňagramlylyk" (1995)
Bu roman 1970-nji ýyllarda Hindistanda bolan syýasy durnuksyzlyk, adam gynamalar we tutha-tutluklar mahaly biri-birinden düýpgöter tapawutly dört adamyň başyndan geçirenlerini gürrüň berýär.
Rýunosuke Akutagawa, "Rashomon" (1915)
150-den gowrak hekaýanyň awtory bolan ýazyjy Rýunosuke "Rashomon" atly bu eserini entek 17 ýaşynda uniwersitetde okaýarka çap etdiripdir.
- "Müň bir gije"
Arap edebiýatyndan gözbaş alan bu eserde Şährizadanyň gürrüň berýän hekaýatlarynyň içinden mistiki obrazlar, jenaýat, gorky, fantastika, romantika we ýene-de ençeme çeperçilik tärleri eriş-argaç bolup geçip, okyjylary jadylaýar. Bu eser şol bir wagtyň özünde Tolstoý, Dýuma, Rushdie, Conan Doyle, Proust, Lovecraft, Borges we ýene-de ençeme beýleki ýazyjylara diýseň çuňňur täsir eden bir edebiýat fenomenidir.
Ruth Prawer Jhabvala, “Tozan we yssy” (1975)
Şol bir wagtda "Booker" we "Oscar" baýraklaryna eýe bolan ýeke-täk şahsyýet hökmünde tanalýan zenan Ruth bu romany ýazýan mahaly Hindistana gezelenç edipdir (Awtor Germaniýada önüp-ösen) we ol ýerde öweý enesi hakynda hem-de 1920-nji ýyllarda bu ýurtdaky britan hökümdarlygy barasyndaky hakykaty öwrenmäge synanyşypdyr.
G V Desani, “H. Hatterr hakda hemme zat” (1948)
Keniýada doglup, Hindistanda ulalan awtor bu kitaby ýarym iňlis, ýarym hindi dilinde ýazypdyr. Romanda, iňlis-malaý gatyşygy bolan bir adamynyň akyldarlygyň gözleginde bolan mahaly başyndan geçirenleri gürrüň berlipdir. Günbatar edebiýatynyň abraýly şahsyýetlerinden T. S. Eliot bu modernist romany "diýseň ajap aýratynlygy bolan" bir eser hasaplapdyr.
Haruki Murakami, “Gurjak guşuň hronikasy” (1994)
Toru Okadanyň pişigi Tokionyň çetinde ýitýär. Onuň gözüne iki sany zenanyň salgymy görünýär. Olaryň biri hakykat, beýlekisi bolsa arzuw-hyýal älemidir. Ol şol älemlerde dürli ýagdaýlary başyndan geçirýär. Labirintlere duçar bolýar we salgymlary görýär.
Yukio Mishim, "Baharyň gary" (1969-71)
1970-nji ýylyň noýabrynda öz janyna, däbe görä, kast etmezden owal, Mishima neşirýatyna birnäçe roman beripdir. Bu eser şol romanlaryň biri. Eserde 20-nji asyrda Ýaponiýada günbatarlaşmagyň ýaýbaňlanan mahaly bir aristokrat maşgalanyň başyndan geçirenleri beýan edilýär.
Salman Rushdie, “Garaňkylygyň çagalary” (1980)
Romanda şäher hakykaty bilen garaşsyzlykdan soňky Hindistanyň ýagdaýy suratlandyrylypdyr. Bu roman "Bukerleriň bukeri" baýragyna mynasyp görlüpdi. Romanda wakalary gürrüň berýän Hero Saleem Sinai şol bir wagtda baş gahrymanlaryň hem biridir. Eserde gahrymanyň durmuşy bilen bilelikde Hindistanyň ikinji gezek öz garaşsyzlygyny gazanyşyny suratlandyrýan wakalar utgaşykly ösýär we özgerýär.
Arundhati Roy, “Uşak zatlaryň hudaýy” (1997)
Zenan Roý bu ýeke-täk romany bilen "Booker" baýragyna mynasyp bolýar. Roman ekiz çagalar hakynda. Eserde Uşak-düşek zatlaryň aslynda adamynyň durmuşyna nähili güýçli täsir edýändigi görkezilýär. Kitapda 1960-njy ýyllardan 1990-njy ýyllara çenli bolup geçen wakalar, kommunizm, ýapyk jemgyýet sistemasy ussatlyk bilen suratlandyrylýar.
Bu on esere goşmaça "nobatdaky bäsdeşler" diýen at bilen ýene bäş sany kitabyň ady getirilýär:
"Öý we dünýä", Rabindranath Tagore (1916)
"Bir däliniň gündeligi”, Lu Xun (1918)
"Ýapyk emläk”, Timothy Mo (1986)
“Dünýäni saklaýan”, Bharati Mukherjee (1993)
"Mynasyp oglan”, Vikram Seth (1993)


c: text/html

text:
26-njy noýabrda geçirilen Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň wideoşekilli iş maslahatynda ýurduň oba we suw hojalyk ministri A.Ýazmyradow döwlete tabşyrylan hasyl üçin kärendeçiler bilen hasaplaşyklaryň geçirilýändigi barada habar berdi. Emma kärendeçileriň ençemesi öz plastik bank kartlaryna geçirilen hasyl puluny nagtlaşdyryp bilmän kösenýändigini aýdýar.
“Daşoguz welaýatynyň Köneürgenç etrabynyň Azatlyk daýhan birleşiginiň onlarça kärendeçisiniň aýtmagyna görä, olara agzalýan daýhan birleşiginiň resmileri plastik kartlaryna puluň geçirilendigini mundan 20-25 gün ozal aýdypdyr. Şondan bäri olar her gün etrap we şäher merkezlerindäki bankomatlara gatnaýarlar. Ýöne bankomatlarda pul tapdyrmaýar” diýip, Azatlyk Radiosynyň anonim ýagdaýda söhbetdeş bolan habarçysy 28-nji noýabrda gürrüň berdi.
Onuň sözlerine görä, daşoguzly kärendeçiler iň soňky çykalga hökmünde öz plastik bank kartlaryny Aşgabada ugradyp, bu ýerdäki bankomatlar arkaly öz hasyl puluny nagtlaşdyrmaga synanyşýarlar.
“Ýöne kärendeçiler munuň üçin özleriniň goşmaça çykdajy etmeli bolýandygyny, sebäbi plastik karty welaýatdan paýtagta kireý edýän hususy taksilerden ugratmak üçin azyndan 40 manat tölemeli bolýandyklaryny aýdýarlar. Mundanam başga, paýtagtdaky bankomatdan puly aljak adam üçin hem 20 manatdan 40 manada çenli pul bermeli bolýar” diýip, habarçy gürrüň berdi.
Şol bir wagtyň özünde, döwlete tabşyrylan hasyl üçin heniz hasaplaşyk geçirilmedik daýhanlar hem bar. Balkan welaýatynda şugundyr, kartoşka hem-de sogan ýetişdirýän daýhanlar heniz özleri bilen hasaplaşyk geçirilmändigini Azatlygyň habarçysyna gürrüň berdiler.
Galyberse-de, hasaplaşyk diýlende, döwlete bergili çykan kärendeçiler hem bar. Häzirki wagt döwlet bilen baglaşan pagta ýa-da galla plan borçnamasyny dolup bilmedik kärendeçilerden öz bergilerini tölemek berk talap edilýär.
“Bu kärendeçilere hatda ýylyň ahyryna çenli hem wagt berilmän, olara 15-nji dekabra çenli öz bergilerini tölemek tabşyrylypdyr. Bergilerini tölemedik kärendeçilere çäre görüljekdigi hem duýdurylypdyr. Bu ýagdaýy Lebap welaýatynyň Halaç etrabynyň Pelwert we Güýç Birleşik daýhan birleşikleriniň hem-de Ahal welaýatynyň Bäherden etrabynyň kärendeçileri tassyk etdiler” diýip, habarçy sözüni jemledi.
Türkmenistanda kärendeçileriň hasyl puluny nagtlaşdyryp bilmezligi, bankomatlarda puluň tapdyrmazlygy bilen bagly ýagdaý soňky ýyllarda yzygiderli gaýtalanýar.
7-nji sentýabrda prezident, “işde goýberen kemçilikleri üçin” diýip, Türkmenistanyň “Daýhanbank” döwlet täjirçilik bankynyň başlygy Polat Allagulyýewi eýeleýän wezipesinden hem boşatdy we bu wezipäni wagtlaýyn onuň orunbasary bolup işlän Şamuhammet Nepesowyň üstüne ýükledi.
Emma muňa garamazdan, sentýabryň ahyrynda Daşoguz welaýatynda mejbury pagta ýygmak kampaniýasyna çekilen býujet işgärleri we kärendeçiler özlerine tölegiň her 10 günde plastik kartlaryna geçiriljekdigi wada berilse-de, bankomatlarda puluň ýokdugyny, olaryň käbiriniň döwükdigini Azatlygyň habarçysyna gürrüň berdiler. Şuňa meňzeş ýagdaý geçen ýylyň iýun-oktýabr aýlary aralygynda hem ençeme gezek gaýtalanypdy.
Türkmenistanyň döwlet telewideniýesinde bolsa, kärendeçiler bilen hasaplaşyk işleriniň bada-bat geçirilýändigi aýdylyp, kärendeçileriň bankomatlardan puly alýan we ony maňlaýyna sylýan pursatlary wagtal-wagtal görkezilýär.
“Öz çekýän päk zähmetiniň miwesini, ýygym puluny nagt görnüşinde ele alýan hasyl ussatlary ony ýüzlerine sylyp, oba zähmetkeşleriniň ýaşaýyş-durmuş derejesini ýokarlandyrmak barada taýsyz tagallalar edýän gahryman Arkadagymyzyň adyna tükeniksiz alkyş sözlerini aýdýarlar” diýlip, türkmen telewideniýesiniň 1-nji noýabrda efire berlen “Watan” habarlary gepleşiginde aýdyldy.
Türkmen telewideniýesinde şeýle maglumatlar geçen ýylyň ikinji ýarymynda hem görkezilipdi. Şonda türkmen telewideniýesinde ýurduň söwda we bank ulgamynyň döwrebap derejede kämilleşdirilýändigine üns çekilip, kärendeçileriň ugradylan pullary ýurduň söwda merkezlerinde azyk harytlarynyň söwda-satuw işlerini nagt däl görnüşinde plastik kartlarynda amala aşyrýandygy hem görkezildi.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Farap etrabynyň Farap şäherinde «Merjen däneleri» çagalar dynç alyş merkeziniň açylyş dabarasy boldy. Amyderýanyň sag kenarynda ýerleşýän Farap etraby Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen her ýylda geçirilýän welaýatlaryň etraplarynyň we etrap hukukly şäherleriniň arasyndaky bäsleşigiň 2016-njy ýylyň jemleri boýunça ýeňijisi boldy. Döwlet Baştutanynyň 2017-nji ýylyň 13-nji ýanwarynda gol çeken Buýrugyna laýyklykda, ýurdumyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň maksatnamasyny üstünlikli durmuşa geçirmekde, däne we pagta taýýarlamak boýunça şertnamalaýyn borçnamalaryny üstünlikli ýerine ýetirmekde, medeni-durmuş maksatly desgalary gurmakda, ilaty sport bilen meşgullanmaga çekmekde we beýleki ugurlardaky netijeleri göz öňünde tutulyp Lebap welaýatynyň Farap etraby ABŞ-nyň 1 million dollary möçberinde pul sylagyna mynasyp boldy. Şol serişdeler çagalar üçin niýetlenen täze medeniýet merkeziniň gurluşygyna we onuň döwrebap derejede enjamlaşdyrylmagyna gönükdirildi. 1,5 gektar meýdany bolan toplumda ösüp gelýän ýaş nesilleriň doly derejeli dynç almaklary, wagtlaryny peýdaly geçirmekleri we saglyklaryny berkitmekleri üçin ähli zerur şertler döredildi. Täze merkezi Türkmenabadyň “Demirbetonönümleri” kärhanasynyň buýurmasy esasynda Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzasy bolan “Jemşidiň jamy” hususy kärhanasynyň gurluşykçylary bina etdiler. Bu toplumyň binagärlik keşbi özboluşly görnüşe eýedir. Mälim bolşy ýaly, uly adamlar we çagalar işjeň dynç alşa, sport bilen meşgullanmaga endiklerini ösdürmäge aýratyn gyzyklanma bildirýärler. Şeýlelikde, bu ýerde boş wagtyňy gyzykly hem-de peýdaly geçirmek üçin ähli zerur mümkinçilikler bar. Merkeziň çäginde attraksionlaryň 11-si, oýun enjamlary zaly, 46 orunlyk çaýhana we iki söwda dükany bar. Belent baglaryň saýasynda goýlan amatly oturgyçlar bu ýere gelýänleriň oňaýly dynç alşyny üpjün edýär. Toplumy döwrebap derejede enjamlaşdyrmak işi dowam edýär. Ýakyn wagtda bu ýerde dürli görnüşli hiňňildikler, awtodrom we beýleki ugurdaş desgalar gurlar. Bu ýerdäki edara ediş binasynda işgärleriň netijeli işi üçin ähli zerur şertler döredildi. Doly abadanlaşdyrylan toplumyň yşyklandyryş ulgamy täze merkeziň agşamky görnüşlerini has-da gözelleşdirýär. Şeýle hem bu ýerde awtoduralga göz öňünde tutuldy.
Türkmenistanda Täze, 2021-nji ýylda ilkinji bäbekleriň biri Lebap welaýatynda Enäniň we çaganyň saglygyny goraýyş merkezinde dünýä indi. Oglanjyk täze...
Olar çörek önümleriniň dürli görnüşleriniň ilatyň saçagynda bol bolmagyny gazanýarlar. Çörek bişirijiler ýylyň başyndan bäri çörek we çörek önümlerini...
Ýurdumyzyň gündogar künjeginde ýerleşýän Köýtendag diňe bir özüniň owadan dereleri, täsin tebigaty we syrly gowaklary bilen däl, eýsem, takmynan, 150...
Tamamlanyp barýan Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany ýyly ýurdumyz üçin ýakymly pursatlara baý ýyllaryň biri hökmünde kalbymyza ornady. Dünýäniň abraý...
“Türkmenistan-parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany” ýylynda Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklarynyň Lebap welaýat birleşmesiniň hem-d...


text:
Qazaqstan 2060 jylǵa qaraı kómirteginen taza el bolýdy kózdeıdi – Toqaev
NUR-SULTAN. QazAqparat – Qazaqstan 2060 jylǵa qaraı kómirteginen taza el bolýdy kózdeıdi. Bul týraly QR Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev BUU Bas Assambleıasy 76-sessııasynyń Jalpy debattarynda sóılegen sózinde aıtty, dep habarlaıdy QazAqparat.
Jıynda Memleket basshysy kómirqyshqyl gazdyń óte joǵary deńgeıine, ormandardyń órtke oranýy, tsıklondar, sý basý men qurǵaqshylyq adamdarǵa apat alyp keletin qalypty jaǵdaıǵa aınalyp otyrǵanyn atap ótti.
«Teńizge shyǵatyn joly joq iri memleket bolyp sanalatyn Qazaqstannyń klımaty tez ózgerip jatyr, sonysymen halqymyz ben ekonomıkamyzǵa qaýip keltirýde. Sońǵy 75 jyldyń ishinde jyldyq ortasha temperatýra 2 gradýska jylynyp, qazirgi ýaqytta ár bes jyl saıyn qýańshylyq bolyp keledi. Osyǵan baılanysty Qazaqstan 2060 jylǵa qaraı kómirteginen taza el bolýdy kózdeıdi. Kelesi aıdan bastap biz 2008 jylǵy deńgeımen salystyrǵanda ishki jalpy ónimniń energııa shyǵynyn 50 paıyzǵa azaıtýǵa baǵyttalǵan 2050 jylǵa deıin kómirtegi az ulttyq strategııany damytýdy bastaımyz», – dedi Qazaqstan Prezıdenti.


text:
Foto: Shymkent qalasy ákiminiń baspasóz qyzmeti
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev bıylǵy Joldaýynda halyqtyń 100 paıyzyn taza aýyz sýmen qamtamasyz etýdi tapsyrdy.
Bul mindettemeni júzege asyrý maqsatynda Shymkent qalasynda júıeli jumystar júrgizilip keledi. Halyqty sapaly aýyz sýmen qamtý eń mańyzdy áleýmettik problemanyń biri ekenin aıtyp keletin qala ákimi Murat Áıtenov bul máseleni sheshýdi kún tártiben túsirgen emes.
Qala aýyz sýdy 5 sý kózinen alady. Sý qory qajettilikten 3,5 ese kóp. Bıyl «Kómeshbulaq» magıstrali iske qosylady. Nátıjesinde sý júıeleri bolmaǵan eldi mekenderdegi 60 myń turǵynǵa aýyz sý jetkiziledi. Jalpy, 250 myń halyq tutynatyn aýyz sý júıeleriniń sapasy artady.Qazir qaladaǵy 81 eldi mekenniń 69-y sý qubyrlarymen qamtylǵan. 5 eldi mekenge aýyz sý kestemen beriledi, 7 eldi mekenniń turǵyndary aýyz sýdy tasymaldap ishedi.
Jyl sońyna deıin 3 magıstraldi, 11 ishki oramdyq sý júıeleriniń qurylystary aıaqtalady. Nátıjesinde sý tasymalyna táýeldi jáne aýyz sýy kestemen beriletin 9 eldi mekenge aýyz sý beriledi. 2022-23 jyldar aralyǵynda taǵy 3 magıstral men 3 iri eldi mekenge sý júıeleri júrgiziledi. Shymkent qalasy boıynsha aýyz sý máselesi 2023 jyly tolyqtaı sheshiledi.
Qate tapsańyz, qajetti bólikti tańdap ctrl+enter basyńyz.
Pikir qaldyrý
pikir
Usynylǵandar


text:
Hormatly Prezidentimiz tarapyndan alnyp barylýan döwlet syýasatynyň esasy wezipesi oba hojalyk önümleriniň öndürilişini artdyrmaga, ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny pugtalandyrmaga, halkymyzyň ýaşaýyş-durmuş şertlerini has-da ýokarlandyrmaga gönükdirilendir.KOMITET BARADA
Salgymyz: 744036, Aşgabat şäheri, Arçabil şaýoly, 92-nji jaýy
Telefon belgimiz: (99312) 44-83-73
Fax belgimiz: (99312) 44-83-88
E-mail: scwm@online.tm
Türkmenistanyň Prezidentiniň 2019-njy ýylyň 29-njy ýanwaryndaky Türkmenistanyň Oba hojalyk we daşky gurşawy goramak ministrligini hem-de Türkmenistanyň Suw hojalygy baradaky döwlet komitetini döretmek hakyndaky PP-475 belgili Permany esasynda Türkmenistanyň Suw hojalygy baradaky döwlet komiteti döredildi.KOMITET BARADA
Salgymyz: 744036, Aşgabat şäheri, Arçabil şaýoly, 92-nji jaýy
Telefon belgimiz: (99312) 44-83-73
Fax belgimiz: (99312) 44-83-88
E-mail: scwm@online.tm
Halkymyzy arassa suwy bilen üpjün etmek meselesini biz hemişe üns merkezinde saklarys.
***
Ata-babalarymyz suwa belent sarpa goýup, keramat derejesine ýetiripdirler. Bu gün türkmeniň bol suwly derýalary, dury suwly çeşmeleri, aňyrsyna göz ýetmeýän suw howdanlary bereketli ene topragymyzy, giň sähralarymyzy, düzlüklerimizi çemenzarlyga, lälezarlyga öwürýär.
***
Türkmen halky suwa tebigatyň beren bahasyna ýetip bolmajak peşgeşi we durmuşy janlandyrýan keramatly baýlyk hökmünde garaýar.
Ýerleriň şorlaşmagynyň öňüni almak üçin zeýkeş ulgamyny döretmekde, könelerini täzeden gazmakda hem köp işler edildi.
***
Biziň ýurdumyzyň dünýäniň suwarymly ekerançylygynyň iň gadymy ojaklarynyň biridigi taryhdan bellidir.
***
Taryhçylaryň şaýatlyk etmegine görä, biziň ýurdumyz suwarymly ekerançylygyň iň gadymy ojaklarynyň biridir.
Biz ýurdumyzyň şäherleriniň we obalarynyň ilatyny arassa agyz suwy bilen üpjün etmek barada ýörite karar kabul etdik.
***
Türkmen halkynyň köp asyrlyk taryhynda her damjasy altyna deňelýän suw aýratyn hem-de aýgytly orun tutupdyr.
***
Şu günüň esasy meselesi bar bolan suw serişdelerimizi hasaplamakdan, gorap saklamakdan we rejeli peýdalanmakdan ybaratdyr.
Ähli hukuklar goralan.


text:
«Sanly çözgüt – 2021»
atly innowasion taslamalaryň bäsleşigi
«Türkmenaragatnaşyk» agentligi «Sanly çözgüt – 2021» atly innowasion taslamalaryň bäsleşigini yglan edýär.
Türkmenistanda 2019 – 2025-nji ýyllarda sanly ykdysadyýeti ösdürmegiň konsepsiýasyna laýyklykda, dünýä ylmynyň täze gazananlary esasynda taýýarlanan, täzeçe pikirlenmeleri öz içine alýan, ýurduň halk hojalygyna sanly ykdysadyýeti ornaşdyrmakda giň mümkinçiligi bolan programma üpjünçilikleri işläp düzýän we innowasion oýlap tapmalar bilen meşgullanýan ýaşlary ýüze çykarmak hem-de höweslendirmek maksady bilen, aşakdaky ugurlar boýunça geçirilýär:
- saglygy goraýyş
- ylym we bilim
- ulag – logistika
- senagat
- oba hojalyk
- hyzmatlar ulgamy
- robototehnika
Bäsleşigiň her bir ugry boýunça ýeňiji bolan taslamalar gymmat bahaly sowgatlar bilen sylaglanyp, diplomlar gowşurylar.
Bäsleşige gatnaşyjylary bellige almak we oýlap tapmalary baradaky teklipler telecom.tm internet saýtynda elektron görnüşinde kabul ediler.
Bäsleşige gatnaşmagyň tertibi we talaplary baradaky maglumatlary telecom.tm internet saýtyndan alyp bilerisiňiz.
Bäsleşige gatnaşmak üçin teklipleri bermegiň ahyrky möhleti 2021-nji ýylyň 1-nji oktýabry.
Bäsleşigiň jemleri «Türkmentel – 2021» atly halkara sergisiniň çäklerinde jemlener.
Habarlaşmak üçin:
Tel: 98-12-12 / 98-13-13


text:
“Maklaren” toparynyň britaniýaly sürüjisi Lando Norris “Formula-1” ulag klasyndaky awtoýaryşlar boýunça dünýä çempionatynyň 15-nji tapgyry bolan WTB Russiýanyň Gran-prisiniň saýlama tapgyrynda birinji orny eýeledi. Ýaryş Soçide geçirilýär.
Norris 1 minut 41,993 sekunt netijäni görkezdi. Britaniýaly üçin bu poul karýerasynda birinji boldy. Ikinji orny “Ferrariden” ispaniýaly Karlos Saýns (yza galyş 0,517 sekunt), üçünji orny “Uilýamsdan” britaniýaly Jorj Rassel (+0,990) eýeledi.
Soçide ýaryş 26-njy sentýabrda geçiriler we 17:00-da başlar.


text:
TÜRKMENISTANYŇ ILÇIHANASY
GRUZIÝA - TBILISI
“MERKEZI AZIÝA – RUSSIÝA” FORMATDA DAŞARY SYÝASAT EDARALARYŇ ÝOLBAŞÇYLARYNYŇ DÖRDÜNJI MEJLISI GEÇIRILDI
16 Iýul 2021
TÜRKMENISTANYŇ WE ÖZBEGISTANYŇ IKITARAPLAÝYN DÖWLETARA GATNAŞYKLARYNYŇ MESELELERI ARA ALNYP MASLAHATLAŞYLDY
16 Iýul 2021
TÜRKMEN WEKILIÝETI “MERKEZI WE GÜNORTA AZIÝA: SEBITLEÝIN ÖZARABAGLANYŞYK. HOWPLAR WE MÜMKINÇILIKLER” ATLY HALKARA MASLAHATA GATNAŞDY
16 Iýul 2021
DAŞKENTDÄKI DUŞUŞYGYŇ BARŞYNDA TÜRKMEN-AMERIKAN HYZMATDAŞLYGYNYŇ MESELELERI ARA ALNYP MASLAHATLAŞYLDY
16 Iýul 2021
Türkmenistanyň Prezidenti
Gurbanguly Berdimuhamedow:
"Türkmenistanyň Bitaraplygynyň ähli döwletler bilen dostlukly, netijeli we birek-birege hormat goýmak gatnaşyklaryny saklamakda, BMG-niň hem-de onuň ýöriteleşdirilen edaralary bilen hyzmatdaşlygy ýola goýmakda, beýleki abraýly halkara guramalaryň işine gatnaşmakda, şeýle hem ýurdumyzyň häzirki zaman dünýä gurluşynyň has wajyp meselelerini çözmäge doly derejede gatnaşmagy üçin amatly mümkinçilikleri döretmekde ähmiýetlidigini bellemek isleýärin".


text:
Gürjüstanyň polisiýasy oppozisiýa lideri Nika Meliýanyň partiýasynyň edaralaryna reýd geçirdi, şeýle-de 23-nji fewral güni ir bilen gazaply kürsäp girmäniň we göz ýaşardyjy gazyň ulanmagy netijesinde syýasatçynyň özüni tussag etdi.
Mundan birnäçe gün öň, premýer-ministr Giorgi Gakhariýa belli syýasatçyny gözenegiň aňyrsyna ugradyp-ugratmazlyk baradaky ylalaşmazlyklaryň netijesinde wezipesinden çekilipdi.
Milli Birlik Hereketi (ENM) oppozisiýa partiýasynyň başlygy Meliýa 2019-njy ýylyň iýunynda köçelerde tolgunşyklary öjükdirmekde aýyplanýar. Ol aýyplamalaryň syýasy äheňlidigini aýdyp, olary ret edýär.
Geçen hepde Tbilisiniň sudy Meliýanyň hamana girewini wagtynda geçirmändigini aýdyp, ony tussag etmek barada höküm çykardy.
Şol pursat Içeri işler ministrligi premýer-ministr Geiorgi Gakhariýanyň wezipesinden çekilmegi bilen, Meliýany tussag etmek baradaky buýrugyň berjaý edilmegini yza süýşürýändigini yglan edipdi.
Telewideniýede göni efirde Meliýanyň partiýasynyň baş edarasyndan deslapky tussaghana sütenekledip äkidilýän pursatlary görkezildi.
Pitä garşy polisiýa 17-nji fewraldan bäri binanyň daşynda ýygnanan Meliýanyň ýüzlerçe goldawçysyny, şeýle-de ýurduň ähli oppozisiýa partiýalarynyň liderlerini dargatmak üçin göz ýaşardyjy gazy ulandy.
Oppozisiýanyň onlarça goldawçysy hem tussag edildi.
“Şu gün irden [ENM partiýasynyň] baş binasynyň daşyndaky ýagdaýlar hopukdyryjydy” diýip, Britaniýanyň ilçisi Mark Klaýton Twitter hasababynda ýazgy galdyrdy. “Tbiliside gazaplylyk we haos Gürjüstanyň häzir iň soň dereje görmek islemeýän zatlary. Men häzir we geljek günler ähli taraplary asudalygy saklamaga çagyrýaryn” diýip, ol sözüne goşdy.
Meliýa Gürjüstanyň parlamentiniň premýer-ministr Irakli Garibaşwiliniň ýolbaşçylygyndaky täze hökümeti ykrar etmeginden birnäçe gün soň tussag edildi. 18-nji fewralda Gakhariýa Meliýanyň tussag edilmegi boýunça öz toparynyň arasyndaky ylalaşmazlyklar sebäpli wezipesinden çekilýändigini yglan edipdi.
Garibaşwilini we onuň hödürlän hökümet düzümini 150 agzalyk parlamentiň 89 deputaty goldady. Milli Birlik Hereketi we beýleki kiçi partiýalar bu çärä boýkot yglan etdiler.
4 million ilaty bu Kawkaz döwleti geçen oktýabrdaky parlament saýlawlaryndan bäri syýasy krizisiň bosagasynda durdy. Şol saýlawlarda Gürji Arzuwy partiýasy üstün çykypdy. Emma garaşsyz gözegçiler ses berişlikde bidüzgünçilikleriň bolandygyny aýdypdylar.
Gahkariýa Meliýanyň tussag edilmegi ýurtdaky syýasy bölünişigi ýitileşdirjek bolsa, muňa garşy çykjakdygyny aýdypdy.


text:
Resul Pawlus serhoşluk babatda Hudaýyň duýduryşyny şeýle ýazdy: «Ýa-da adalatsyz- laryň Hudaýyň Patyşalygyny miras alma- jakdygyny bilmeýärsiňizmi? Aldanmaň, Hudaýyň Patyşalygyny ne ahlaksyzlar, ne but- parazlar, ….. ne beçebazlar, ne ogrular, ne açgözler, ne arakkeşler, ne agzy paýyşlar, ne- de talaňçylar miras alar» (1 Korintos. 6:9-10).
UMYT
Ýokarda berlen duýduryşdan soň, Kor- infda ejir çeken mesihiniň hakyky halas bol- magy babatdaky ýazgy gelýär: «Siziň hem käbirleriňiz şeýlediňiz, ýöne ýuwuldyňyz, mukaddes edildiňiz, Rebbimiz Isa Mesihiň ady bilen, Hudaýymyzyň Ruhy arkaly aklan- dyňyz» (1 Korintos. 6:11). Resul Pawlusyň hatyny okan her bir adamyň Hudaýyň arak- keşlige garşy serişdesinden peýdalanandygy şundan mälimdir. Gürrüň başga-da köp mysal- lardan durýar, ýagny düzedip bolmajak arak- keşler öz ýüreklerinde işlän Mukaddes Ruhuň üsti bilen doly halas boldular.
SERIŞDE
Bu serişdäniň gerekli täsir etmegi üçin, özüňiň doly alaçsyzdygyňy boýun almaly. Adatça, arakkeşler geljekde haçan hem bolsa bir gün özlerine erk edip bileris öýdüp pikir edýärler. Emma, adamyň özüni özi halas edip bilmeýär. Hiç kim özüni özi halas edip bilmez. Hudaýyň serişdesi — bu Onuň Ogly Reb Isa Mesihe iman etmekdir. Ine, resul Pawlus Isa Mesihiň güýji barada näme aýdýar: «Özümi güýçlendirýän Mesih arkaly her zady etmegi başarýaryn» (Filip. 4:13). Isa doglanda perişde şeýle diýdi: «…Onuň adyna Isa dakarsyň, çünki Ol Öz halkyny günälerinden halas eder.» (Matta 1:21). Günäden diňe Isa Mesih halas edip biler. Onuň Özi günäsiz ýaşady we her bir günäden ýeňiş gazandy. Ölümiň güýjünden halas bolar ýaly, Ol günäsiz öldi. Ol ölümden direldi, munuň bilen Ol Özüniň Hudaýlyk güýjüni ýene bir gezek subut etdi. Ol göge Hudaýyň ýanyna baryp, Özünden kömek sorap ýüz tutýan günälileriň ýüreginde we kalbynada işlemek üçin Mukaddes Ruhy iberdi.
Dowamyny okamak uchin shu linke basyng!!!


text:
Şenbe güni bu waka bilen bagly eden çykyşynda Türkiýäniň prezidenti Abdylla Gül bu ýurduň harby uçarynyň Siriýa tarapyndan atylyp ýere gaçyrylmagyna Türkiýäniň asla göz ýumup bilmejekdigini aýtdy.
Şol bir wagtyň özünde, Abdylla Gül bu harby uçaryň öz uçuş ýolundan azaşyp, Siriýanyň territoriýasynyň içine az-owlak aralaşan bolmagynyň-da mümkindigini belledi. Ol alnyp barylýan derňewleriň netijesinde Türkiýäniň bu harby uçaryna anyk nirede ok atylandygynyň anyklanjakdygyny aýtdy.
Şenbe güni irden Siriýanyň resmi SANA habar agentligi Türkiýäniň harby uçarynyň Siriýanyň harby güýçleri tarapyndan atylyp ýere gaçyrylandygyny tassyklap, maglumat ýaýratdy.
Siriýanyň harby güýçleriniň metbugat sekretary SANA habar agentligine beren interwýusynda bir näbelli uçaryň örän ýokary tizlikde we pessaý uçup, Siriýanyň howa giňişligindäki araçägini bozandygyny we bu uçara garşy howa hüjüminiň amala aşyrylandygyny aýtdy.
SANA habar agentligi häzirki wagt bu harby uçardaky iki sany pilotdan derek tapmak üçin, iki ýurduň bilelikde Orta ýer deňzinde gözleg alyp barýandygyny habar berýär.
Anna güni giçlik Türkiýäniň premýer-ministri Rejep Taýýyp Erdogan bu waka bilen baglanyşykly gyssagly hökümet maslahatyny geçirip, Türkiýäniň indiki ätjek ädiminiň bu waka boýunça geçiriljek derňewleriň netijesine bagly boljakdygyny belledi.
Bu maslahatdan öň Türkiýäniň mediasy Siriýanyň bu bolan waka boýunça Türkiýeden ötünç sorandygyny habar berdi. Emma Rejep Taýýyp Erdogan öz çykyşynda Siriýa tarapyndan nähilidir bir ötünç soraýyşlygyň bolandygy barada hiç hili gürrüň etmedi.


text:
Türkmenistanyň käbir ýerlerinde köne elektrik liniýalarynyň simleri, işlemeli möwriti öten transformatorlar hem çalşyrylýar, täze gaz turbalary çekilýär. Elbetde, bu işler ilat köpçüligini dürli görnüşli energiýa bilen bökdençsiz üpjün etmäge gönükdirilen.
Ýöne käte bu remont işleri barasynda-da , tomsuň häzirki jöwzasynda öňünden hiç hili duýdurmazdan, bir-iki günläp elektrik togunyň, tebigy gazyň kesilmegi dogrusynda-da ýerli ilata hiç hili maglumatyň berilmeýändigini käbir ýerli ýaşaýjylar gürrüň berýärler.
Eýsem, toguň kesilmegi, ol barada köpçülige wagtynda informasiýa berilmezligi şahsy hojalyklara, edara-kärhanalara, söwda, saglygy saklaýyş, bilim sistemalaryna neneňsi täsir ýetirýär? Bu ugurda dünýä tejribesi nähili? Häkimiýetler gozgalýan problemalar boýunça neneňsi meseleleri çözmeli?
Şu temadan geçirilen "Tegelek Stol" gepleşigini diňlemek üçin, şu ýere basyň:


text:
Komitet 2006-njy ýylda Türkmenistanda çagalaryň ýagdaýyna syn edipdi, onuň häzirki maslahatynda Türkmenistanyň hökümetiniň 2006-njy ýyldan bäri gazanan özgerişliklerine baha berler.
17-nji iýunda Wenada BMG-niň resmi edarasynda Türkmenistanda çagalar meselesine seredilmegi bilen baglylykda adam hukuklaryny goraýjy halkara guramalary ýörite beýannama ýaýratdylar.
Adam hukuklary boýunça ”Türkmen inisiatiwasy” guramasy we ”Adam hukuklary boýunça halkara partnýorlygy” guramasy öz bilelikde ýaýradan beýannamasynda “awtoritar, repressiw we ýapyk merkezi aziýa döwletinde çagalaryň hak-hukuklarynyň üznüksiz depelenmegine” özleriniň aladalanma bildirýändigini ýazyp, bu meselä ünsi çekýärler.
Guramalaryň beýannamasynda çagalaryň we ýaşlaryň maglumat elýeterliligi, bilim almak, dynç almak we medeni işlere gatnaşmak, medisina hyzmatlaryndan we sosial üpjünçilikden peýdalanmak boýunça hukuklarynyň deplenýändigi aýdylýar we ýurtda 2007-nji ýyldan soň başlanan käbir reformalara garamazdan, uly özgerişiň bolmandygy bellenilýär.
Maglumatda türkmen häkimiýetleriniň internet elýeterliligini çäklendirýändigi, bilimi ideologiýanyň täsirine sezewar edýändigi bellenilýär. Öň mekdeplerde hökmany sapak hökmünde okadylan prezident Nyýazowyň “Ruhnama” kitabynyň häzirki prezidentiň eserleri bilen çalyşylandygy, okuwçylaryň ýurduň gülläp ösýändigini wasp etmek boýunça geçirilýän dabaralara köpçülikleýin gatnaşdyrylýandygy aýdylýar. Soňky ýyllarda ýurtda internet hyzmatlarynyň ýaýbaňlanmagyna garamazdan, garaşsyz maglumatlary berýän saýtlaryň, sosial ulgamlarynyň petiklenýandigi tekrarlanýar.
Adam hukuklary boýunça ”Türkmen inisiatiwasy” we ”Halkara partnýorlygy” guramalarynyň pikirine görä, BMG-niň Çagalaryň hukuklary boýunça komiteti Türkmenistandaky ýagdaýa üns bilen syn edip, türkmen hökümetinden jikme-jik hasabat bermegi, statistik sanlary görkezmegi we onuň diňe häzirki ýagdaý barada hasabat bermek bilen çäklenmän, sekiz ýyl mundan öň edilen rekomendasiýalaryň berjaý edilişindäki dowam edýän kemçilikleriň sebäplerini hem düşündirmegi soramaly.
BMG-niň çagalaryň hukuklary boýunça konwensiýasynyň ýerine ýetirilişine syn edýän Çagalaryň hukuklary boýunça komitetiniň häzirki maslahatynda Türkmenistanyň häkimiýetleriniň 2015-nji ýylyň ýanwar aýyna planlaşdyrylan indiki maslahatyna çenli hasabat bermeli meseleleriniň sanawynyň hem kesgitlenjekdigi habar berilýär.


text:
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow anna güni ýurduň «ilatynyň ýaşaýyş derejesiniň örän ýokary derejelere ýetendigini» belläp, bar bolan ýeňillikleriň bazar ykdysadyýetine geçmekde päsgelçilik döredýändigi barada ozal aýdan pikirlerini gaýtalady.
Türkmen telewideniýesiniň nobatdaky hökümet maslahaty barada beren giňişleýin maglumatynda aýdylmagyna görä, prezident Berdimuhamedow studentleri hem tölegli esasda okatmaga geçmeli diýen pikiri öňe sürýär.
«Eger-de bilimli, sowatly ýaşlar, ýagny ýokary derejeli hünärmenler bolmasa, onda döwletiň hiç hili geljeginiň bolup bilmejekdigine biziň anyk düşünmegimiz hökmany zerur» diýmek bilen, türkmen lideri ýurtda berilýän bilimiň derejesiniň örän peselendigi baradaky aladalary gytaklaýyn tassyk edipdir.
Dünýä ykdysadyýeti we Türkmenistan
Prezident Berdimuhamedow ýurtda ýylyň bäş aýynda edilen işleriň netijeleri barada berlen hasabatlary diňläp, dünýä ykdysadyýetindäki kynçylyklaryň Türkmenistanda kabul edilen «maksatnamalaryň amala aşyrylmagynda belli bir kynçylyklary döredýändigini» aýtdy.
Eger-de bilimli, sowatly ýaşlar, ýagny ýokary derejeli hünärmenler bolmasa, onda döwletiň hiç hili geljeginiň bolup bilmejekdigine biziň anyk düşünmegimiz hökmany zerur.G.Berdimuhamedow
Ol dünýä ykdysadyýetiniň örän haýal ösýändigini nygtap, «hünärmenler ösüşiň bu depgininiň pesdigini we köp ýagdaýlarda töwekgelçilikleriň täsirinden çykyp bilmeýändigini belleýärler» diýdi.
Döwlet baştutanynyň pikirine görä, dünýä ykdysadyýetine çökgünlik bilen bagly ýaramaz ýagdaýlar täsir edýär. Emma muňa garamazdan, Ministrler kabinetiniň mejlisinde getirilen ösüş sanlary, ýagny aýdylýan görkezijiler, ozalkylary ýaly, ýokary bolmagynda galýar. Has anygy, prezident «jemi içerki önümiň ösüş depgininiň 6 göterimden gowrak derejede saklanyp gelinýändigini» tassyklaýar.
Emma bu ýagdaý, prezidentiň bellemegine görä, arkaýynlaşmaga esas bermeýär. Ol häzir öňde duran esasy wezipeleriň biriniň daşary ýurtlara eksport edilýän önümleriň möçberini artdyrmak bolup durýandygyny belledi.
Mälim bolşy ýaly, Türkmenistanyň daşary ýurtlara esasy eksport edýän önümi tebigy gaz bilen bagly we synçylar dünýäde nebit bahalarynyň kesgin aşak gaçmagynyň nebit-gaz eksportyna daýanýan ýurtlaryň ykdysadyýetine ýaramaz täsir ýetirendigini aýdýarlar.
Ýagdaýdan çykalga nämede?
Prezident Berdimuhamedow emele gelen ýagdaýdan çykalgany Ministrler kabinetiniň agzalarynyň «telekeçiler bilen has köp işlemeginde, bilelikdäki kärhanalary, şeýle hem dünýä ösüşiniň we tehnologiýalarynyň iň soňky gazananlaryny ulanmak bilen täze önümçilikleri döretmekde» görýär.
Munuň üçin, mejlisde bellenilmegine görä, «ykdysadyýetde döwlete degişli edara-kärhanalary azaltmak, hususy pudagy giňeltmek boýunça netijeli işleri alyp barmaly».
Mundanam başga, prezident Berdimuhamedow ýurtdaky ýeňillikleriň bazar ykdysadyýetine geçmekde päsgelçilik döredýändigi barada ozal aýdan pikirlerini gaýtalady. Onuň pikirine görä, garaşsyzlygyň başky ýyllarynda, ilatyň durmuş kynçylyklaryny ýeňletmek üçin girizilen ýeňillikler baradaky kanunlary indi «ýuwaş-ýuwaşdan üýtgetmek» gerek.
Bu kanun üýtgetmeleri Konstitusiýanyň rejelenen görnüşine girizilip, Ýaşulular maslahatynyň mejlisinde ara alyp maslahatlaşmaga berler.
Türkmenistana syn edýän synçylaryň käbiriniň pikirine görä, ýurtda bazara geçmäge kynçylyk döredýän esasy zat mugt ýa ýeňillikli hyzmatlar däl-de, eýsem awtoritar dolandyryş bolup durýar.
Käbir synçylar prezidentiň soňky döwürde resmileri has köp günäkärläp, kadr çalyşmagy ýygjamlatmagyny, garaşsyzlygyň başky ýyllarynda girizilen ýeňillikleri ýatyrmaga synanmagyny nazara alyp, bu ýagdaýlaryň onuň öz ýagdaýyny agyrlaşdyrmagynyň ahmaldygyny, Türkmenistanyň çaýkanmagynyň mümkindigini hem duýdurýarlar.
Prezident Berdimuhamedow mejlisde mekdebi tamamlan ýaşlaryň, goşmaça okadylmazdan, telekeçilik düzümlerinde hiç bir kynçylyksyz işläp bilmegini üpjün etmeli, «talyplary tölegli esasda okatmaga geçmeli» diýen pikirleri hem orta atdy.


text:
Türkmenistan Nebiti eksport edýän döwletleriň Guramasynyň, ýagny OPEC-iň agza däl ýurtlarynyň – nebitiň halkara bazaryny goldamak maksady bilen girizen – nebit önümçiligini azaltmak baradaky ylalaşygyna goşulmaga meýilli diýip, Reuters habarlar gullugy Kuweýtiň nebit, elektroenergiýa we suw resurslary ministrine salgylanyp maglumat berýär.
Maglumata görä, Saud Arabystany Türkmenistan, Norwegiýa we Müsür bilen habarlaşyp, özleriniň nebit önümçiligini kemilmek barada gürrüň edipdir. Ady agzalan döwletleriň hem öz gezeginde bu ylalaşyga goşulyp biljekdiklerini ‘aýan edendiklerini’ aýdylýar.
Reuters mundan ozalam, özüniň OPEC-däki çeşmelerine salgylanyp, Türkmenistanyň nebit önümçiligini azaltmak baradaky ylalaşyga goşulmagynyň ähtimaldygyny aýdypdy.
Ýeri gelende ýatlatsak, OPEC agzalary, Russiýa we beýleki nebit öndürijileri 1-nji ýanwardan başlap, çykarylýan nebitiň möçberini alty aýyň dowamynda günde 1,8 million barrele çenli kemeltmek barada ylalaşypdylar.
OPEC 26-njy maýda agza we agza däl ýurtlary bilen Wenada ýörite konferensiýany geçirer. Oňa Nebiti eksport edýän döwletleriň Guramasyna agza bolmadyk Türkmenistanyň hem ilkinji gezek gatnaşmagyna garaşylýar.
ABŞ-nyň Energiýa Maglumatlar Administrasiýanyň maglumatyna görä, Türkmenistanyň gündelik çykarýan nebitiniň mukdary 250 müň barrele deň.
Şol bir wagtda, OPEC-e agza bolmadyk Türkmenistan ýaly degişlilikde az nebit öndürijileriň ylalaşyga goşulmagynyň umumy ýagdaýa uly täsir ýetirmejegi barada hem nygtalýar.
Gepiň gerdişine ýatlatsak, OPEC-iň nebit önümçiligini azaltmak bardaky geçen ýylyň aýagynda baglaşan ylalaşygy 1-nji iýunda tamamlanmaly. Ylalaşygy ýene uzaltmaga taýýardygyny OPEC agza: Saud Arabystany, Yrak, Eýran, Kuweýt, Alžir; Wenesuella we agza bolmadyk: Russiýa, Azerbaýjan, Oman hem Bruneý dagy mälim etdiler.
Şol bir wagtda, häzirki Ylalyşyga girýän Gazagystanyň nähili tutumy tutjakdygy doly aýdyň däl. Almaty Kaşagan ýatagyny işe girizmek bilen 2017-nji ýylda, nebit önümçiligini artdyrmagy göz öňünde tutýardy.
Şol bir wagtda, nebit önümçiligini kemeltmekden boşadylan Eýranyň, Nigeriýanyň we Liwiýanyň ýagdaýlary hem nämälimligine galýar. Eýrana nebitiň önümçiligini halkara sanksiýalaryndan ozalky göwrümine, ýagny günde 3,8 million barrele çenli ýetýänçä mümkinçilik berlipdi. Tähran bu görkezijä şu ýazda eýýäm ýetdi.


text:
Bloomberg-iň wersiýasy boýunça, 2021-nji ýylda dünýäniň iň baý maşgalalarynyň sanawynda birinji orny dünýäde iň uly lomaý we ownuk söwda tory bolan Walmart-a eýeçilik edýän Uolmart maşgalasy eýeledi. Onuň baýlygy 238,2 mlrd dollar bilen bahalandyrylýar diýip, ren.tv habar berýär. Bu maşgalanyň dünýäde 10 müňden gowrak dükanynyň bardygy we kompaniýanyň girdejisiniň 559 mlrd dollara barabardygy bellenilýär.
Agentligiň belläp geçmegine görä, Walmart-yň üstünligi Arkanzasdan bolan amerikalylary Jeff Bezosdan we Ilon Maskdan hem baý etdi. Liderleriň üçlügine konditer önümlerini öndüriji Mars kompaniýasyna eýeçilik edýän Mars maşgalasy we Koch Industries nebithimiýa korporasiýasynyň eýesi bolan Koh maşgalasy hem girdi. Mars maşgalasynyň baýlygy 141,9 mlrd dollara (+$39,2 mlrd) deň. Koh maşgalasy ondan, takmynan, 20 mlrd dollar ($124,4 mlrd) yza galýar.
Şeýle-de, onluga baýlygy 116 mlrd dollar bilen bahalandyrylýan, Hermes moda öýüniň eýesi Erme we Saud Arabystanynyň patyşa maşgalasy Al Saud ($100 mlrd) girdi. Olaryň yzyndan Hindistanyň Reliance Industries nebit holdinginiň eýesi Ambani ($93,7 mlrd), Chanel moda öýüniň eýesi Werthaýmerler ($61,8 mlrd), Fidelity Investments amerikan kompaniýasynyň eýesi Jonsonlar ($61,2 mlrd), Thomson Reuters habarlar agentliginiň eýesi Tomsonlar ($61,1 mlrd) we Boehringer Ingelheim nemes farmkompaniýasynyň eýesi Býoringerler maşgalasy ($59,2 mlrd) gelýär.
Reýtingde jemi 25 maşgala görkezilýär. Agentligiň maglumatlaryna görä, olaryň umumy baýlygy 1,7 trillion dollara deň, bu bolsa geçen ýyldakydan 22 göterim köpdür.


text:
Fahrettin Altun Milli Programma üpjünçiligi bilen bagly beýanat berdi
Kommunikasiýalar edarasynyň başlygy Fahrettin Altun, sosial mediada başdan geçirilen meseleler bilen baglanşykly beýanat berdi
Kommunikasiýalar edarasynyň başlygy Fahrettin Altun, sosial mediada başdan geçirilen meseleler bilen baglanşykly: "Global sosial media kärhanalarynyň hähili derejede gowşak bir gurluşynyň bardygyny görkezýän düýnki meseleler, milli kiber düşünjesiniň ähmiýetini ýene-de bir gezek bize ýatladyp geçdi" diýip habar berdi.
Kommunikasiýalar edarasynyň başlygy Fahrettin Altun, sosial med...
-
-
-
-
-
26.10.2021


text:
44944
2019-02-05
Turkmens- Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow 1-nji fewralda geçiren Ministrler Kabinetiniň giňişleýin mejlisinde bu ýurdy 2019 — ۲۰۲۵-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň maksatnamasyny tassyklady
.
Bu strategik resminamanyň kabul edilmegi bilen Türkmenistanyň prezidentiniň köpugurly özgertmelerini amala aşyrmagyň, halk hojalygynyň pudaklaryny hem-de döwlet dolandyrylyşynyň ähli ulgamlaryny düzüm taýdan mundan beýläk-de täzeden guramagyň nobatdaky tapgyry başlandy.
Maksatnamanyň taýýarlanylmagy hökümetiň mejlislerinde, Türkmenistanyň Prezidentiniň wise-premýerler bilen geçiren maslahatlarynda yzygiderli ara alnyp maslahatlaşyldy. Ykdysadyýeti diwersifikasiýalaşdyrmagyň we sanly ulgama geçirmegiň wezipeleri, ösüşiň ugurlary hem-de depginli ösüşiň ulgamlaryny kesgitlemek nazara alnyp, onuň esasy ugurlarynyň üstünde giňişleýin işlenildi. Bular türkmen halkynyň hal-ýagdaýynyň we ýaşaýyş-durmuşynyň hiliniň ýokarlandyrylmagyna, Türkmenistanyň gülläp ösmegini üpjün etmäge hem-de ony kuwwatly döwletleriň hataryna çykarmaga gönükdirilendir.
Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistanyň Lideri döwrebaplaşdyrmak, halkara derejesinde özara goşulyşmak we dünýä söwdasynyň ýagdaýlary babatda bazar ykdysadyýetiniň edaralarynyň kämilleşdirilmegine ünsi jemleýär.
Ösüşiň innowasion nusgalaryny döretmek boýunça Türkmenistanyň döwlet Baştutany Gurbanguly Berdimuhamedowyň bellän ugurlary, beren görkezmeleri hem-de tabşyryklary ýakyn ýedi ýyl üçin anyk çäreleriň toplumlaýyn hem-de sazlaşykly maksatnamasyny düzmekde ministrlikler we pudaklaýyn dolandyryş edaralary, welaýatlaryň häkimlikleri üçin ugur görkeziji bolup hyzmat etdi.
Bellenen toplumlaýyn çäreleriň netijesinde, jemi içerki önümiň ösüş depgininiň ۲۰۱۹-njy ýylda 6,3 göterime, 2025-nji ýylda bolsa 8,2 göterime ýetirilmegi göz öňünde tutuldy. Şol döwre çenli jemi içerki önümiň düzüminde senagat pudagynyň tutýan paýy 33,8 göterime, oba hojalyk pudagynyňky 8,9 göterime, gurluşyk pudagynyňky 11,5 göterime we hyzmatlar ulgamynyňky 45,8 göterime deň bolar.
Sanly ykdysadyýetiň konsepsiýasyny durmuşa geçirmek, önümçiligiň depginli ösüşi täze ýokary sepgitlere çykmaga mümkinçilik berer, ähli pudaklaryň kämilleşdirilmegi, dünýäniň iň oňat tejribesini, öňdebaryjy ylmy pikirleri we innowasion tehnologiýalary ulanmak bilen, şolaryň maddy-enjamlaýyn binýadynyň pugtalandyrylmagy arkaly üpjün ediler.
Türkmenistanyň senagatynyň bäsdeşlige ukyplylygynyň güýçlendirilmegi, önümçilik we ylmy-tehniki kuwwatyň artdyrylmagy, milli nyşanly önümleriň görnüşleriniň giňeldilmegi ýerli çig mal serişdelerini oýlanyşykly peýdalanmagyň hasabyna, şolary gaýtadan düýpli işlemek hem-de ýokary goşulan bahany döretmek arkaly üpjün ediler. Şunda diňe bir daşyndan getirilýän harytlardan hil babatynda pes bolmadyk ýokary hilli önümleriň öndürilmegi ileri tutulmalydyr.
Ýediýyllyk maksatnamanyň durmuşa geçirilmegi hojalygy ýöretmegiň netijeli usullarynyň giňden ornaşdyrylmagyny, ýurdumyzyň ägirt uly tebigy baýlyklary, şeýle hem çäk mümkinçilikleri, geosyýasy ýagdaýlary bilen şertlendirilen heniz ulanylmadyk mümkinçilikleriniň hem-de artykmaçlyklarynyň herekete girizilmegi, bazar gatnaşyklary şertlerinde hereketlendiriji güýç hökmünde telekeçileriň bu işlere işjeň çekilmegini talap edýär. Bu ugurda ýurdumyzyň sebitlerini hem-de serhetdeş döwletleri birleşdirýän ýörite ykdysady zolaklaryň hem-de ykdysady geçelgeleriň, daşary ýurt bazarlaryna çykmaga mümkinçiligi bolan ösen ulag-logistika düzümli senagat ulgamlarynyň we senagat toplumlarynyň ösdürilmegine ýardam eder.
۲۰۱۹ — ۲۰۲۵-nji ýyllarda Türkmenistanyň maýa goýumlaryna esasy serişdeler 229,3 milliard manat möçberinde meýilleşdirildi. Şonuň ۹۱,۳ göterimi ýa-da 209,2 milliard manady önümçilik ulgamyna gönükdiriler, bu bolsa täze kärhanalaryň hem-de iş orunlarynyň döredilmegini höweslendirer
In Telegram
Join To Our Channel
In Instagram
Follow Our Page
Related posts
Commets
Last News
10 اکتبر 2021
08 اکتبر 2021
03 اکتبر 2021
02 اکتبر 2021
30 سپتامبر 2021


text:
Múmkindigi shekteýli balaǵa kútim jasaý merzimi uzartylady – Serik Shápkenov
NUR-SULTAN. QazAqparat – Múmkindigi shekteýli balalar turǵyn úı kezegine turý quqyǵyna qatysty jańa norma engiziledi. Bul týraly Parlament Senatynyń jalpy otyrysynda tıisti zań jobasyn qaraý kezinde QR Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri Serik Shápkenov málim etti, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Aıta keteıik, palata depýtattary «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine azamattardyń jekelegen sanattaryn áleýmettik qorǵaý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasyn birinshi oqylymda talqylady.
«Qujatta múgedektigi bar balany tárbıelep otyrǵan otbasylarǵa bala kámelettik jasqa tolǵannan keıin de turǵyn úı kezeginde turý quqyǵyn saqtaý kózdeledi. Іs júzinde mundaı otbasylar turǵyn úı kezeginde 10 jylǵa deıin turady. Eger bala 18 jasqa tolǵanǵa deıin turǵyn úı alý múmkin bolmasa, onda múgedektigi bar azamat kezekke qaıta turýǵa májbúr. Bul norma 20 myńnan astam otbasyna turǵyn úı kezegin saqtaýǵa múmkindik beredi», - dedi Serik Shápkenov.
Budan basqa, zań jobasy aıasynda múgedektigi bar balaǵa kútim jasaý merzimin 16-dan 18 jasqa deıin uzartý usynyldy. Bul jasyna baılanysty zeınetaqy tólemderi men bazalyq zeınetaqyny taǵaıyndaýǵa oń áserin tıgizedi.


text:
Parahatçylygyň we azatlygyň goragçylaryny sarpalamak — türkmen halkynyň asylly däbi
Türkmen halkynyň beýleki doganlyk halklar bilen faşizme garşy uruşda gazanylan Ýeňşiň 75 ýyllyk senesini bellejek wagty daş däl. Bu senäniň öň ýanynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow birnäçe resminamalara, şol sanda uruş weteranlaryny, urşa gatnaşanlaryň ýanýoldaşlaryny hem-de tylda zähmet çeken weteranlary «1941 — 1945-nji ýyllaryň Beyik Watançylyk urşunda gazanylan Ýeňşiň 75 ýyllygyna» ýubileý medaly bilen sylaglamak hakynda Permanlara gol çekdi.


text:
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
01:00
-
-
Elimizdiń aýasy las 10 qalasy gazben ne balamaly qýat kózimen qamtylady
NUR-SULTAN. QazAqparat – Elimizdiń lastanǵan 10 qalasyn orta merzimdi kezeńde gazǵa nemese balamaly qýat kózderine kóshirý josparlanǵan. Bul týraly Úkimet otyrysynda QR Ulttyq ekonomıka mınıstri Áset Erǵalıev málim etti, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Mınıstrdiń aıtýynsha, Prezıdent Joldaýyn iske asyrý jalpyulttyq josparynyń tórtinshi baǵytynda 22 is-sharany iske asyrý kózdelgen. Atap aıtqanda, «Aglomeratsııany damytý týraly» Zań ázirlenedi. Jalpyulttyq basymdyqtarǵa sáıkes Óńirlerdiń damý josparlaryn ózektendirý kózdeledi. Strategııalyq ınvestorlarymen birlesip, elimizde kem degende 2 400 megavattyq jańartylatyn qýat kózi iske qosylady.
«Elimizdiń lastanǵan 10 qalasyn orta merzimdi kezeńde gazǵa nemese balamaly qýat kózderine kóshirý josparlanýda. Óńirlerdi damytýdyń ulttyq jobasy aıasynda 5 jyl ishinde barlyq qalalar men aýyldar taza aýyz sýmen qamtamasyz etiledi. Sý resýrstaryn uqypty paıdalaný maqsatynda 120 arna rekonstrýktsııalanady jáne 9 jańa sý qoımasy salynady», -dedi ol.
Onyń atap ótýinshe, bıýdjet úderisterin jeńildetý, bıýrokratııany barynsha azaıtý jáne tsıfrlyq tásilderdi qoldanýdy keńeıtý boıynsha zańnamaǵa túzetýler engiziledi.
«Abattandyrý jáne turǵyn-úı kommýnaldyq sharýashylyǵynyń bıýdjetindegi «halyq qatysatyn» úlesin arttyrý kózdelýde», - dedi Áset Erǵalıev.
- Almatydaǵy kásipkerlerge qandaı kómek kórsetilip jatyr
- Erlan Qarın janýarlarǵa qatysty zań týraly: Halyqtyń ekologııalyq mádenıetin kóteredi
- Memleket basshysy «Digital Bridge» halyqaralyq tehnologııalyq forýmyna qatysty
- Kómirtegi beıtaraptylyǵy parnıkti gaz shyǵaryndylaryn barynsha tómendetýge baǵyttalǵan - sarapshy
- Jaqyp Asanov sýdıalardyń isti zertteýdegi kemshilikterin aıtty
- 2025 jylǵa deıin keminde 20 zamanaýı aýrýhana salynady – vıtse-premer
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
1-nji madda. «Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medalyny döretmeli.
2-nji madda. «Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medaly hakynda Düzgünnamany tassyklamaly (goşulýar).
3-nji madda. «Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medalynyň Ýazgysyny we onuň plankasynyň Ýazgysyny tassyklamaly (goşulýar).
Türkmenistanyň Prezidenti
Gurbanguly Berdimuhamedow
Aşgabat şäheri.
2021-nji ýylyň 5-nji iýuny.
№378-VI.
«Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly
Türkmenistanyň ýubileý medaly hakynda
DÜZGÜNNAMA
1. «Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medaly Türkmenistanyň Garaşsyzlygyny, özygtyýarlylygyny, çäk bitewüligini, konstitusion gurluşyny goramakda, kanunylygy we hukuk tertibini üpjün etmekde, Watanymyzyň goranmak kuwwatyny berkitmekde we howpsuzlygyny üpjün etmekde göreldeli gullugy bilen tapawutlanan, şeýle hem Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň ýubileý ýyllaryna bagyşlanyp geçirilýän dabaraly harby ýörişlere işjeň gatnaşan ýa-da ýörişiň ýokary derejede guramaçylykly geçirilmegine şahsy goşantlaryny goşan harby gullukçylary we işgärleri sylaglamak maksady bilen döredilýär.
2. «Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medaly bilen Türkmenistanyň döwlet Garaşsyzlygyny berkitmekde we gorap saklamakda, Watanymyzyň goranmak kuwwatyny pugtalandyrmakda, Watan goragçylaryny mertlik we watansöýüjilik ruhunda terbiýelemekde bitiren hyzmatlary, şeýle hem Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň ýubileý ýyllaryna bagyşlanyp geçirilýän dabaraly harby ýörişlere gatnaşan ýa-da dabaraly harby ýörişi ýokary derejede guramaçylykly geçirmäge goşan goşantlary üçin Türkmenistanyň harby we hukuk goraýjy edaralarynyň harby gullukçylary we işgärleri sylaglanylýar.
3. «Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medaly bilen Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň ýubileý ýyllaryna bagyşlanyp geçirilýän dabaraly harby ýörişlere gatnaşan ýa-da dabaraly harby ýörişi ýokary derejede guramaçylykly geçirmäge goşant goşan we işjeň gatnaşan hem-de:
1) Türkmenistanyň Garaşsyzlygyny pugtalandyrmaga, kanunylygy we hukuk tertibini üpjün etmäge, döwletimiziň goranmak kuwwatyny ýokarlandyrmaga, Watanymyzyň hem-de onuň raýatlarynyň howpsuzlygyny we asudalygyny üpjün etmäge şahsy goşant goşanlar;
2) milli Ýaragly Güýçlerimiziň ýokary derejedäki söweşjeň taýýarlygyny üpjün etmekde, harby gullukçylary ýokary watançylyk ruhunda terbiýelemekde, goşunda ýokary düzgün-tertibi ýola goýmakda we dostlugy pugtalandyrmakda hyzmatlary bitirenler;
3) harby ylmy we tehnikany ösdürmekde, harby we hukuk goraýjy edaralar üçin hünärmenleri taýýarlamakda, uly möçberli harby okuw tälimleri taýýarlamakda we üstünlikli geçirmekde, goşunlaryň ýokary söweşjeň taýýarlygyny saklamakda uly hyzmatlary bitirenler;
4) harby borjuny göreldeli ýerine ýetirip, harby gullukda ýokary hünär derejesini görkezip, düzgün-nyzamy birkemsiz berjaý edenler sylaglanylýar.
4. «Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medaly bilen sylaglamak Türkmenistanyň döwlet Garaşsyzlygynyň ýubileýleri bellenilýän ýyllarda amala aşyrylýar.
5. «Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medaly bilen sylaglananlara medal we onuň şahadatnamasy gowşurylýar.
«Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly
Türkmenistanyň ýubileý medalynyň
ÝAZGYSY
«Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medaly güberçek görnüşinde ýerine ýetirilen sekizburçlukdan ybaratdyr. Ýubileý medalynyň umumy diametri 44,75 mm.
Sekizburçly ýyldyzyň burçlarynyň her biriniň arasynda nagyşlaryň üstüne çykyp duran kiçijik sekizburçly ýyldyzyň altyn çaýylan üç sany burçy ýerleşdirilen. Sekizburçly ýyldyzyň burçlarynyň her biriniň daşky burçy ýaşyl reňk bilen syrçalanyp, onuň içki bölegine altyn we kümüş çaýylan. Medalyň merkezinde tegelekleriň ikisi ýerleşdirilen, oýulyp şekillendirilen ýerligi kümüş çaýylan içki tegelek ýer şarynyň şekilinde bolup, onuň sag we çep tarapynda altyn çaýylan gylyjyň şekili we ortasynda diametri 14,26 mm bolan altyn çaýylan galkanyň şekili bolup, onuň merkezinde altyn çaýylan gün şöhleleri, üstünde galkanyň we iki sany gylyjyň şekilleri ýerleşdirilen. Içki tegelegiň daş ýüzündäki ýaşyl reňk bilen syrçalanan halkanyň ýokarky böleginde «GARAŞSYZ TÜRKMENISTANYŇ WATAN GORAGÇYSY» diýen altyn çaýylan ýazgy we halkanyň aşaky böleginde bolsa iki tarapa ýaýrap gidýän altyn çaýylan zeýtun pudagy hem-de ýazgy bilen zeýtun pudagynyň arasynda iki sany kiçijik altyn çaýylan sekizburçly ýyldyz bar. Daşky tegelegiň daş- töweregi bolsa kümüş çaýylan we ýaşyl reňk bilen syrçalanan dürli şekiller bilen nagyşlanan.
Ýubileý medalynyň arka tarapynyň merkezi böleginde umumy diametri 30 mm bolan tegelegiň ýokarky böleginde ini 1,5 mm bolan «GARAŞSYZ TÜRKMENISTANYŇ WATAN GORAGÇYSY» diýen ýazgy we tegelegiň aşaky böleginde bolsa iki tarapa ýaýrap gidýän zeýtun pudagy hem-de ýazgy bilen zeýtun pudagynyň arasynda iki sany kiçijik sekizburçly ýyldyz bar.
Ýubileý medaly halkajyk arkaly ini 25,2 mm, beýikligi 13,5 mm bolan iki gapdaly kertikli, gönüburçluk görnüşindäki kolodka birleşdirilýär. Kolodkanyň esasy meýdanynda güberçek görnüşinde altyn çaýylan galkan ýerleşdirilen. Galkanyň aşagynda iki sany gylyç atanaklaýyn ýerleşdirilen. Galkanyň merkezi böleginde iki sany zeýtun pudagy daşyna aýlanan sekizburçluk ýerleşdirilip, sekizburçlugyň merkezi böleginde bolsa, bäş ýyldyzly ýarym Aý şekillendirilen.
Ýubileý medaly we onuň kolodkasy misiň we nikeliň garyndysyndan ýasalyp, ýüzüne altyn çaýylýar.
Kolodkanyň arka tarapynda medaly geýime dakmak üçin ildirgiç bar.
«Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy»atly
Türkmenistanyň ýubileý medalynyň plankasynyň
ÝAZGYSY
«Garaşsyz Türkmenistanyň Watan goragçysy» atly Türkmenistanyň ýubileý medalynyň plankasynyň düşegi ýaşyl reňkli syrça bilen örtülen. Onuň esasy meýdanynda güberçek görnüşinde altyn çaýylan galkan ýerleşdirilen. Galkanyň sag we çep tarapynda altyn çaýylan gylyjyň şekili ýerleşdirilen. Galkanyň merkezi böleginde bäş ýyldyzly ýarym aý şekillendirilen.
Plankanyň daşky gyrasyna altyn çaýylýar.
Ýubileý medalynyň plankasynyň ölçegi inine 22 mm we beýikligine 10 mm bolup, ol mis bilen nikeliň garyndysyndan ýasalýar.
Kabul edilen senesi: 05.06.2021
Neşir edilen ýeri:
Çagyryş: VI


text:
Türkmenistanyň Daşary işler ministrligi (DIM) Beýik Britaniýanyň Türkmenistandaky ilçihanasy bilen bilelikde çarşenbe güni Aşgabat şäherindäki “Ýyldyz” myhmanhanasynda “BMG-niň howanyň üýtgemegi boýunça 2021 (COP26) maslahatyna tarap: Türkmenistanyň howanyň üýtgemegine garşy göreşmek boýunça tagallalary we öňde goýlan wezipeleri” atly tegelek stol duşuşygyny geçirdi.
Beýik Britaniýanyň Türkmenistandaky ilçihanasynyň metbugat beýanatyna görä, bu çäre 2021-nji ýylyň noýabr aýynda Beýik Britaniýanyň Glazgo şäherinde geçiriljek COP26 maslahatynyň öňüsyrasynda geçirilen ilkinji çäreleriň biri boldy.
Glazgoda geçiriljek ýokary derejeli maslahatyň öňüsyrasynda, howanyň üýtgemegi bilen bagly meseleler boýunça ýerli we halkara derejeli hünärmenleriň gatnaşmagynda geçirilen bu tegelek stol duşuşygy, COP26-nyň global ähmiýetini ara alyp maslahatlaşmak üçin meýdança boldy. Bu çäre tehniki goldaw ulgamynda bar bolan halkara tejribesini we başlangyçlaryny, şeýle-de Türkmenistanda “ýaşyl” maliýeleşdirişiň täze mümkinçiliklerini ara alyp maslahatlaşmaga mümkinçilik berdi.
“Tegelek stol” duşuşygyny Türkmenistanyň DIM-i alyp bardy. Oňa Türkmenistanyň degişli ministrlikleriniň we pudak edaralarynyň, Beýik Britaniýanyň hökümetiniň, daşary ýurt diplomatik wekilhanalarynyň, halkara guramalarynyň, gözleg institutlarynyň wekilleri, ösüş hyzmatdaşlary we hemaýatkärler gatnaşdylar.
Çärede iňlis tarapyna Ýakyn Gündogarda we Demirgazyk Afrikada, Gündogar Ýewropada we Merkezi Aziýada COP26 boýunça sebitleýin ilçisi Janet Rogan wekilçilik etdi.
Maslahatyň netijesinde, howanyň üýtgemegine garşy göreşmek üçin hyzmatdaşlygyň täze görnüşlerini işjeňleşdirmek boýunça türkmen kärdeşleriniň we halkara hyzmatdaşlarynyň hem-de hemaýatkärleriň bilelikdäki ileri tutýan ugurlary kesgitlenildi.
Mowzugyň ähmiýetini we howanyň üýtgemeginiň dünýäniň ilatynyň köp bölegine we ýurtlaryna ýaramaz täsir edýändigini göz öňünde tutup, hünärmenler birek-birekden öwrenmegiň we bu möhüm ugurda netijeli gepleşikleriň we hünär tejribe alyşmagyň möhümdigi bilen ylalaşdylar.
Tegelek stol duşuşygynyň ahyrynda hünärmenler çäräniň guramaçylaryna minnetdarlyk bildirdiler hem-de hemmeler üçin has ýagty we ýaşyl geljegi arzuw etdiler.


text:
Eziz Diýarymyz ŞHG-niň parahatçylyk we howpsuzlyk meselelerinde eýeleýän pozisiýasyna ýokary baha berýär
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Duşanbede ýurdumyzyň Şanhaý hyzmatdaşlyk guramasynyň parahatçylygy we howpsuzlygy berkitmek meselelerinde eýeleýän pozisiýasyna ýokary baha berýändigini yglan etdi.
Bu barada milli Liderimiz ŞHG-e agza döwletleriniň Baştutanlarynyň ýubileý mejlisinde çykyş edende aýtdy, ol bu duşuşyga hormatly myhman hökmünde çagyrylypdy.
Döwlet Baştutanymyzyň pikiriçe, bu gurama girýän döwletleriniň Türkmenistanyň öňden gelýän däp bolan hyzmatdaşlary hem-de goňşulary we dostlary bolup durýandygy hem wajypdygyny belledi. Şoňa görä-de, Aşgabat ŞHG bilen gatnaşyklara ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň yzygiderli ösüşi hem-de özüniň dünýä derejesindäki we kontinental işlere gatnaşygynyň umumy ugry bilen sazlaşykly arabaglanyşykda garaýar.
«Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistan Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň parahatçylygy, ählumumy durnuklylygy we howpsuzlygy pugtalandyrmak, häzirki döwrüň wehimlerine hem-de howplaryna garşy göreşmek meselelerindäki jogapkärli garaýyşlaryna ýokary baha berýär» diýip, hormatly Prezidentimiz nygtady.
Ol şeýle hem, Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplyk derejesiniň çäklerinde terrorçylyga, guramaçylykly jenaýatçylyga, neşe serişdeleriniň bikanun dolanyşygyna garşy göreşde, maglumat hem-de biologik howpsuzlygyny üpjün etmekde ŞHG bilen işjeň gatnaşyklara taýýardygyna aýratyn üns çekdi.


text:
Soltan Jelaletdin — Watan buýsanjy
Türkmenistanyň Halk ýazyjysy Gowşutgeldi Daňatarowyň «Soltan Jelaletdin — Watanyň buýsanjy» pýesasyna esaslanyp, Baş drama teatrynyň döredijilik topary tarapyndan döredilen taryhy drama, ýurt garaşsyzlygymyzyň 30 ýyllygyna özboluşly sowgady boldy.
— Jelaletdin Meňburun mowzugyny saýlap almagymyň sebäbi, bu gahrymanyň dünýäden ötenine 800 ýyl geçenem bolsa, ruhunyň henizem aramyzda ýaşamagydyr — diýip, dramaturg belleýär. — Eseriň üstünde işlän wagtym, men bilgeşleýin Jelaletdin baradaky taryhy maglumatlara uýman, halk tarapyndan döredilen rowaýatlaryň birini esas edip aldym. Jelaletdin soltan Çingiz hana garşy durmagy başaran ýeke-täk harby serkerde hökmünde taryha girdi. Hut şu hakykaty-da režissýor Eziz Işangulýew spektaklyň girişi edip aldy: dergazap bolan ganymlar hiç hili päsgelçilige duçar bolmazdan, öňlerinden çykan şäherlerdir olaryň ilatyny syryp-süpürip alyp gidäýrler. Diňe gorky-ürküni bilmeýän, garadangaýtmaz Jelaletdin gylyjyny syryp, bu ýowa garşy söweşe çykýar.
Bu özüne çekiji giriş tomaşaçyny mongol-tatar basybalyjylarynyň wagşylygyndan gan dökülen şol pajygaly ýyllara alyp gidýär.
Birnäçe ýyl mundan ozal Jelaletdin adatyň garşysyna gidip, öz söýen gyzyna öýlenipdir, bu pursatdan peýdalanan Türkan hatyn Horezmiň şasy Muhammedi, bada-bat öz agtygyna garşy öjükdirýär. Hökümdarlygy söýýän, häsiýeti dikdüşdi garry ene, Jelaletdin Muhammediň mirasdüşer ogly bolsa-da, onuň tagta çykmagyna päsgel beripdir.
Jelaletdin Meňburun çagalykdan söweş sungatynda uly ussatlyk görkezýär. Şonuň üçin Çingiz hanyň ýetip gelýän goşuny barada habar gelende, Horezm şa şalygy goramagy Jelaletdine ynanýär. Jelaletdin söweşde gaýduwsyzlygyň belent nusgasyny görkezýär. Çingiz han ilkinji gezek atly goşunyň zarbyna döz gelip, ony yza serpikdirmäge ukyply garşydaşa sezewar bolýar.
Şeýle-de bolsa, Türkan Hatyn bilen göze gelmeýän agtygynyň arasyndaky gapma-garşylyk, Muhammet şanyň Horezm şalygyny goraýan Jelaletdini serkerdelikden boşatmagyna sebäp bolýar. Bu Muhammet şanyň iň uly ýalňyşydy. Eýsem-de bolsa, ol jan bermeziniň öňisyrasynda, Horezmiň şalyk titulyny Jelaletdine berýär. Wakalaryň şondan soň nähili ýaýbaňlanjakdygyny tomaşaçylar spektakly görenden soň bilerler. Biz bolsa, Muhammet şanyň türkmen aýalyndan doglan bu gahrymanyň jeň meýdanyndaky söweş hereketlerini synlan Çingiz hanyň aýdan sözlerini getireliň: «Eger Jalaletdin meniň dördünji oglum bolan bolsady, bütin dünýäni basyp alardym».
Jelaletdiniň keşbini döretmek Begenç Garlyýewiň, Çingiz hanyň keşbini döretmek bolsa Türkmenistanyň at gazanan artisti Orazgeldi Durdiýewiň paýyna düşdi, Türkmenistanyň at gazanan artisti Amanbibi Abdyrahmanowa Türkan hatynyň keşbini üstünlikli ýerine ýetirdi. Türkmenistanyň at gazanan artisti Maksat Hydyrow Horezm şasy Muhammediň çylşyrymly keşbini döretdi. Jelaletdiniň wepadar aýalyny Dilşat Meläýewa sahnada janlandyrdy.
XIII asyryň başyndaky Horezm, şol döwrde ýaşan ilatyň kaşaň lybaslary, taryhyň sahypalaryna altyn harplar bilen ýazylan halkymyzyň rowaýatlary, gahrymanyň başdan geçiren unudylmajak wakalary teatryň sahnasyndaky täsirleriň has ygtybarly bolmagyna goşant goşdy.
Tamara Glazunowa
Suratçy: Alekseý Gimalitdinow


text:
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
keshe 22:45
-
keshe 22:33
-
keshe 21:48
-
-
keshe 20:45
-
-
-
-
-
Taýardy tsıfrlyq tańbalaý Qazaqstanda 900 mlrd teńgeden asatyn qosymsha ótkizý naryǵyn qalyptastyrady
NUR-SULTAN. QazAqparat - Qazaqstanda taýarlardy tańbalaý men qadaǵalaýdyń biryńǵaı operatory QR-da taýarlardy tsıfrlyq tańbalaýdy engizýdiń áserlerin eseptedi. Osylaısha, joba adal óndirýshiler men ımporttaýshylar úshin 900 mlrd teńgeden astam somaǵa taýarlardy ótkizýdiń qosymsha naryǵyn qalyptastyrýǵa múmkindik beredi, dep habarlaıdy QazAqparat Tsıfrlyq ekonomıkany damytý ortalyǵyna silteme jasap.
Sondaı-aq, álemdik tájirıbeni taldaýǵa negizdelgen taldaý agenttikteriniń derekteri boıynsha taýarlardy mindetti tańbalaýdy engizý taýar naryqtaryn aǵartýdyq trıggeri jáne taýarlardyń «kóleńkeli» aınalymyn 70-80% - ǵa qysqartýǵa múmkindik beredi.
Osylaısha, biryńǵaı operator esepteýdi QR Statıstıka komıtetiniń naryq kólemi boıynsha derekteri jáne Euromonitor International halyqaralyq konsaltıng agenttiginiń eldegi taýarlardyń kóleńkeli aınalymy kólemi boıynsha derekteri, sondaı-aq ártúrli taýar toptary boıynsha pılot jobalardy júzege asyrý protsesinde tańbalaýǵa arnalǵan jabdyqtarǵa shyǵyndar týraly operatorlar bergen derekter negizinde júrgizildi.
«Máselen, 2019 jyly Qazaqstanda sút ónimderi naryǵynyń kólemi 809 mlrd teńge, kóleńkeli aınalym 17,4% nemese 140 mlrd teńgege baǵalanady. Bul rette barlyq óndirýshilerdiń tańbalaýǵa arnalǵan jabdyqqa jumsalatyn jalpy shyǵyndary 6,5 mlrd teńge, ıaǵnı jyl saıynǵy óndiris kóleminiń 1% - ynan aspaıdy. Kontrabanda jáne kontrafak sút ónimderiniń 80% - y naryqtan ketken kezde bosatylǵan tutyný naryǵy 98 mlrd teńge, ıaǵnı sút ónimderiniń adal óndirýshisi men ımporttaýshylarynyń satý kórsetkishi 10% - ǵa artady», delingen habarlamada.
Farmatsevtıka salasynda naryq kólemi 1,4 mlrd teńgege teń boldy, kóleńkeli aınalym - 12,3%, tıisinshe jyl saıyn 171 mln teńge-QR-daǵy dárilik zattardyń kóleńkeli naryǵy. Naryqtyń 80% aǵarýy jaǵdaıynda zańdy óndirýshiler men ımporttaýshylar úshin jyl saıyn 80 mlrd teńge somasyna qosymsha ótkizý naryǵy qurylady.
Osylaısha, 2018 jyly EAEO elderi qol qoıǵan Data Matrix kodymen taýarlardyń ártúrli toptaryn tsıfrlyq tańbalaýdy kezeń-kezeńimen engizý týraly kelisimde aıqyndalǵan taýar toptaryna tsıfrlyq tańbalaýdy engizýmen adal bıznestiń túsimi 11,3% - ǵa ulǵaıady, bul rette óndirýshilerdiń taýarlardy tańbalaýǵa arnalǵan jabdyqqa jumsalatyn birjolǵy shyǵyndary jyldyq túsim somasynyń 0,5-ten 0,9% - ǵa deıin, tańbalaý kodtaryna arnalǵan shyǵyndar ortasha alǵanda taýarlar qunynyń 0,4% - y. Demek, taýarlardy mindetti tańbalaýdy engizý nátıjesinde qazaqstandyq óndirýshilerdiń kiristeriniń artýy jylyna 10% - dan asady.
«Tsıfrlyq tańbalaýdy engizýmen halyqtyń azyq-túlik jáne azyq-túlik emes maqsattaǵy taýarlarǵa qajettiligi qysqarmaıdy, biraq bul rette kóleńkeli aınalym, zańsyz naryq qysqarmaq, ol búginde kontrabanda, kontrafakt bolyp tabylady. Bosatylǵan naryq adal óndirýshiler men ımporttaýshylarǵa ketedi. Bul naryq 10% bolyp baǵalanady. Demek, zańdy túrde jumys isteıtin bıznestiń jyl saıynǵy kirisi tańbalaýǵa arnalǵan jabdyq shyǵyndarynyń 1% - ynan aspaıdy. Bul olar úshin tıimdi. Al tutynýshylar zańdy, shynaıy ónimderdi tutynýda sózsiz paıda kóredi. Bul rette zańdylyqty Naqty Onim mobıldi qosymshasy arqyly tekserýge bolady», - dep atap ótti tsıfrlyq ekonomıkany damytý ortalyǵynyń basqarýshy dırektory Nurjan Baekeev.
Esterińizge sala keteıik, Qazaqstanda temeki ónimderi men teri buıymdaryn mindetti tsıfrlyq tańbalaý engizildi. 2021 jylǵy 1 qarashada aıaq kıimniń mindetti tsıfrlyq tańbalanýy engiziletin bolady. Dárilerdi tsıfrlyq tańbalaý boıynsha pılottyq joba aıaqtaldy, sondaı-aq qazirgi ýaqytta alkogol ónimderi, jeńil ónerkásip taýarlary, sút ónimderi, qaptalǵan sý jáne alkogolsiz sýsyndar boıynsha pılottyq jobalar iske asyrylyp jatyr.
- Azyq-túlik ónimderiniń baǵasyn turaqtandyrýdyń mańyzy zor — Asqar Mamın
- Qazaqstanda ıpotekalyq qaryz boıynsha kepilde turǵan úıdi óndirip alýǵa tyıym salynbaq
- Ulttyq joba: 2025 jylǵa deıin negizgi taýarlardy bırjada ótkizý úlesi 20% jetedi
- Asqar Mamın EO elshilerimen ekonomıkanyń ekologııalyq turaqty damý máselelerin talqylady
- Vıtse-premer Roman Sklıar jumys saparymen Seýlde júr
- Qor naryǵynda dollar arzandap jatyr
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text:
Owganystan, Türkmenistan we Birleşen Ştatlar üç taraply duşuşyk geçirdi diýip, ABŞ-nyň Döwlet departamenti 9-njy oktýabrda habar berdi. Bu habar Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň saýtynda hem iňlis dilinde çap edildi.
Resmi maglumata görä, Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň, Owganystan Yslam Respublikasynyň we Türkmenistanyň hökümetleriniň wekilleri 2020-nji ýylyň 8-nji oktýabrynda üç taraplaýyn wideomaslahat geçirdi.
Maslahata ABŞ-nyň döwlet sekretarynyň syýasy meseleler boýunça kömekçisiniň orunbasary Deýwid Heýl, Owganystanyň daşary işler ministri Muhammet Hanef Atmar we Türkmenistanyň daşary işler ministri Raşid Meredow dagy ýolbaşçylyk etdi.
Wideomaslahata gatnaşanlar özara alada döredýän syýasy, howpsuzlyk we ykdysady meseleler boýunça üç taraplaýyn maslahatyň möhüm bolmagynda galýandygyny ýene bir gezek tassyklap, sebitdäki howpsuzlygy, ykdysady ösüşi üpjün etmek üçin bilelikde has giň hyzmatdaşlygyň gurulmagyna ygrarly bolmaga, regionyň ýurtlaryny we halkara jemgyýetçiligini Owganystandaky parahatçylyk gepleşiklerine goldaw bermäge çagyrýan beýanat çap etdiler.
Onda, durnukly parahatçylyk üçin zerur şert hökmünde, owganlaryň soňky 19 ýylda jemgyýeti demokratiýalaşdyrmakda we adam hukuklaryny goramakda gazananlaryny gorap saklamagyň we ösdürmegi wajypdygy bellenýär.
Şeýle-de beýanatda gümrük amallarynyň netijeliligini ýokarlandyrmak, söwda baradaky kanuny çäklendirmeleri gaýtadan gözden geçirmek bilen, bu üç ýurduň arasynda guralan söwda gatnaşyklaryny ösdürmek, Lapis Lazuli koridorynyň ulanylyşyny gowulandyrmak, sebitdäki söwdany ösdürmek üçin bilelikde amala aşyryp boljak transport taslamalaryny kesgitlemek, Merkezi Aziýany Günorta Aziýa we Owganystana baglaýan ulag-aragatnaşyk hyzmatdaşlygyny artdyrmak barada çagyryş edilýär.
Beýanatda infrastruktura taslamasyny durmuşa geçirmek, şol sanda TOPH geçirijisini gurmak, bu sebitiň ýurtlarynyň adamlarynyň arasyndaky gatnaşyklary gowulandyrmak, häzirki pandemiýa, geljekki saglyk krizislerine we tebigy betbagtçylyklara garşy bilelikde göreşmek barada hem çagyryş edilýär.


text:
2020-nji ýylyň 21-nji ýanwarynda Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginde «Euronews» habarlar teleýaýlymynyň Ýerine ýetiriji komitetiniň agzasy, işewürligi ösdürmek boýunça Baş direktory Roland Nikolaou bilen duşuşyk geçirildi.
Duşuşygyň barşynda teleradioýaýlymlar ulgamyndaky öňdebaryjy tehnologiýalaryň ulanylmagy, bilermenlik başarnyklarynyň we tejribeleriniň alyşylmagy arkaly maglumat materiallaryny taýýarlamak babatynda hyzmatdaşlyk etmegiň meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy.
«Euronews» bilen hyzmatdaşlygyň ösdürilmegine berýän ünsi we bildirýän ynamy üçin türkmen tarapyna minnetdarlyk bildirip, myhman şu ýyl Türkmenistanda geçiriljek çäreleriň ähmiýetini aýratyn nygtap geçdi. Ýurduň hemişelik Bitaraplygynyň şanly 25 ýyllygynyň bellenilip geçilmegi bilen baglylykda ýörite rubrikalaryň taýýarlanylmagy boýunça pikirler alyşyldy. Aýratyn hem Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygynyň şanly 25 ýyllygy mynasybetli 2020-nji ýylyň 11-12-nji dekabrynda Aşgabat şäherinde geçiriljek «Bitaraplyk syýasaty we onuň halkara parahatçylygy, howpsuzlygy we durnukly ösüşi üpjün etmekdäki ähmiýeti» atly halkara maslahaty barada giňişleýin gürrüň edildi.
Taraplar şonuň ýaly-da Türkmenistanda geçiriljek iri göwrümli sport çäreleri barada hem pikir alyşdylar, şeýle-de medeniýet we taryh bilen bagly bolan materiallaryň taýýarlanylmagy ulgamynda tejribeleri alyşmagyň mümkinçiliklerine seredip geçdiler.