text:
Polşanyň polisiýasy Britaniýadan Polşa baran çeçen separatistleriniň lideri Ahmed Zakaýewi tussaglykdan boşatdy. Polşanyň sudunyň ony goýbermek barada karar çykarandygy habar berilýär.
Telewideniýede efire berlen habarda Ahmet Zakaýewiň Warsawadaky suduň jaýyndan ýylgyryp çykyşy görkezildi. Ol bosgunlykdaky çeçenleriň Pultskda geçirilýän halkara kongresiniň ikinji günündäki duşuşygyna gatnaşmagy göz öňüne tutýandygyny hem aýtdy.
Ahmet Zakaýew Orsýetiň halkara Interpol gullugyna gönderen haýyşy esasynda penşenbe güni tussag edilipdi. Ol bosgunlykdaky çeçenleriň halkara kongresine gatnaşmak üçin Britaniýadan Warşawa barypdy. Ol indi Orsýete berilermi ýa berilmez - bu barada Polşanyň sudy karar çykarmaly.
Ýöne ýurduň premýer-ministri Donald Tusk anna güni Brýusselde beren bir beýanatynda Moskwany Polşanyň sudlaryndan özüni begendirjek karara garaşyp ýörmez ýaly etdi. Ol: “Başga bir döwlete gaýtaryp bermek prosedurasy gaýtaryp bermegiň özi däl” diýdi. Tusk Çeçenistanyň garaşsyzlygyny goldaýanlara hem Orsýetiň garşysyna prowokasiýalary ýola goýmazlyk barada duýduryş berdi.
Ahmet Zakaýew penşenbe güni Azat Ýewropa we Azatlyk Radiosyna beren interwýusynda özüniň Polşada bolmagynyň bütinleý kanunydygyny, häkimiýetlerden hiç bir zady ýaşyrmajakdygyny aýtdy.
“Men Orsýet Polşa täze maglumatlar berendir öýdemok. Olaryň elindäki zatlaryň hemmesi ozal Daniýada we Britaniýada sudlar tarapyndan iki gezek ölçerip-dökülen zatlar. Ýöne polýak häkimiýetleri bu soraglara bir polýak sudy hem garamaly diýseler, men muňa-da taýýar” diýip, Zakaýew aýtdy.
Orsýet tarapyndan 2002-nji ýylda çykarylan buýrukda 1990-njy ýyllarda ors güýçleri bilen çeçen separatistleriniň arasynda geçen uruşlarda bolan jenaýatlara Zakaýewiň jogapkärdigi aýdylýar. Ors häkmiýetleri şeýle hem çeçenleriň Polşada geçýän maslahaty gowgaly Kawkaz regionynda dartgynlylygy artdyrar diýip zeýrenýärler.
Zakaýew kim?
Zakaýew ykrar edilmedik Çeçen respublikasy Içkeriýanyň premýer-ministriniň öňki orunbasary we häzirki premýer-ministri. Ol şeýle hem 2005-nji ýylda ors güýçlerine garşy bir söweşde aradan çykan Çeçenistanyň separatistik prezidenti Aslan Mashadowyň sözçüsidi.
1994-nji ýaldan bärde Moskwa çeçen separatisleriniň garşysyna iki gezek goşun çekip, regiony tozdurdy. Ol häzirem Çeçenistanda, Dagystanda we Inguşystanda radikal yslamçy gozgalaňçylara garşy söweşýär.
Uruşlarda özüne ýeten ýaralary daşary ýurtlarda bejertmek maksady bilen 2000-nji ýylda Çeçenistany terk eden Zakaýew Orsýetiň 2002-nji ýyla degişli buýrugy boýunça Daniýada tutuldy. Ýöne Kopengagen Moskwanyň ony gaýtaryp bermek baradaky haýyşyny ret etdi.
Zakaýew 2002-nji ýylyň aýaklarynda Daniýadan Britaniýa baranda, ýene tutuldy. Iň soňunda hem britan sudy: “Moskwanyň ony ele salmak baradaky isleginiň syýasy sebäpleri bar, onuň ol ýerde gynalmak howpy abanýar” diýip, 2003-nji ýylyň noýabrynda Zakaýewe syýasy pena berdi.
Britan sudy Zakaýewi Orsýete gaýtaryp bermezlik hakdaky kararyny: “Moskwanyň Zakaýew Orsýete tabşyrylmaly diýip getirýän delili ýeterlik esassyz. Ol ors esgerleriniň garşysyna ýaragly güýç ulandy diýilýän aýyplama içki ýaragly konfliktde bolan zat” diýip delillendirdi.


c: text/html

text:
ABŞ-nyň döwlet sekretary Jon Kerri NATO-nyň beýleki agzalarynyň “Yslam döwleti” toparyna garşy göreş ugrunda has köp çäre görmäge isleg bildirendiklerini aýtdy.
Kerri bu çykyşyny 2-nji dekabrda Brusselde NATO-nyň daşary işler ministrleriniň iki günlük maslahat geçirýän wagtynda etdi.
Germaniýa ýaňy-ýakynda Ýakyn Gündogara söweşiji roly bolmadyk ýardam üçin güýç we serişde ibermegi makullady.
Britaniýanyň Siriýada “YD” toparyna garşy howa hüjümlerini ýaýbaňlandyrmagy barada 2-nji dekabrda ses berişligiň geçirilmegine garaşylýar.
Jon Kerri beýleki ýurtlaryň hem öz planlaryny öňe sürmegine garaşylýandygyny aýtdy.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Şu günler Türkmenabat şäherinde ýaşaýyş jaýlarynyň satylýandygy barada bildirişler köpelýär.
Şäheriň köçelerindäki bildiriş tagtalarynda, duralgalarda we köçeleriň ugrundaky sütünlerde asylan bildirişleriň aglabasynda satylýandygy aýdylýan jaýlaryň bahalary hem görkezilip başlandy.
Öň şäherde satylýan jaýlaryň bahasy amerikan dollarynda kesgitlenip, adatça bildirişlerde görkezilmedik bolsa, indi satylýan jaýlaryň bahasy açyk görkezilýär, üstesine ozalkysyndan tapawutlylykda manatda kesgitlenýär. Şeýle-de, häzirki wagta Türkmenabat şäherinde jaýlaryň bahasy ep-esli arzanlady. Meselem, geçen ýyllarda bir otagly jaýlar 20-25 müň amerikan dollaryna, iki otagly jaýlar 30-35 müň amerikan dollaryna satylan bolsa, häzir bir otagly jaýy onuň ýerleşýän ýerine we ululygyna görä 10-15 müň amerikan dollaryna satyn alyp bolýar. Iki otagly jaýlar bolsa indi 20-23 müň amerikan dollary aralygynda satylýar.
Bildirişlerde görkezilen nyrhlara görä, şäheriň himikler köşgi diýip atlandyrylýan etrapçasyndaky üç otagly jaýlary häzir 30-33 müň amerikan dollaryna barabar nyrhdan satyn almak mümkin. Degişlilikde, geçen ýyl bilen deňeşdirilende, Türkmenabatda satuwa hödürlenýän jaýlaryň bahasynyň 40-50% çemesi pese düşendigini görmek mümkin.
Gozgalmaýan emläk bazarynda araçy bolup işleýänleriň aýtmagyna görä, şäheriň Bahar, Merkezi, Gagarin, Üç punkt ýaly etrapçalarda beýleki etrapçalar bilen deňeşdirilende, jaýlar gymmatrak satylýar.
“Sebäbi olar orta mekdepleriň, çagalar bagynyň golaýynda ýerleşýär, şeýle-de, bu jaýlar täze gurulan” diýip, Türkmenabatda jaý söwdasy ugrundan işleýän 40 ýaşly Arslan aýdýar.
Esasan hususy eýeçilikdäki bu jaýlaryň arzanlamagynyň dürli sebäpleriniň bolmagy çak edilýär. Bir tarapdan, ýaşaýyş jaýlaryny hususylaşdyrmaga resmi rugsadyň berilmeginiň bahalaryň peselmegine getiren bolmagynyň ähtimaldygy aýdylýar, beýleki bir tarapdan, ilata mellek ýerleriniň paýlanmagy hem şäher jaýlarynyň bahasynyň arzanlamagyna täsir eden bolmagy mümkin diýilýär.
“Häzirki wagtda adamlar öz jaýlaryny hususylaşdyrýarlar we üç-dört sany jaýy
bolan adamlar öz jaýlaryny satyp, täze mellek ýerlerini alýarlar ýa-da bolmasa nagt pula mätäç bolanlar jaýlaryny satmaga mejbur bolýarlar” diýip, emläk söwdasy bilen meşgullanýan 45 ýaşlaryndaky türkmenabatly Ahmet aýdýar.
Ahmediň pikirine görä, esasy sebäpleriň ýene biri dollaryň gytçylygy we gara bazardaky nyrhynyň galmagy bilen bagly.
Şeýle-de, Türkmenabatda jaý satýanlaryň arasynda daşary ýurtlara göçüp gitmekçi bolýanlaryň hem köpelendigi, netijede satuwa çykarylan jaýlaryň köpelmeginiň nyrhlaryň arzanlamagyna sebäp bolýandygy aýdylýar.
Daşary ýurtlara göçüp gitmekçi bolýanlaryň arasynda ruslar, ukrainler, gazaklar we beýleki etniki azlyklaryň wekilleri bar.
Azatlyk Radiosy bilen söhbetdeş bolan 50 ýaşlaryndaky Marina öz çagalarynyň Russiýa gidip, şol ýerde galandygyny, şu sebäpden özüniň hem jaýyny satyp çagalarynyň ýanyna gitmek isleýändigini gürrüň berdi.
“Meniň üç otagly jaýym üçin 30 müň dollar berseler bolýar” diýip, Marina aýtdy. Emma Marina satan jaýynyň puluny ýurduň daşyna alyp gitmegiň aladasyny-da edýär we häzirki wagtda ýurdyň daşyna adam başyna diňe 10 müň amerikan dollaryny alyp gidip bolýandygyny aýadýar.
Hususy jaýlaryň bahasynyň pese gaçmagyna garamazdan, hökümet tarapyndan ilata 30 ýyllyk ipoteka bilen satylýan jaýlaryň bahasynda arzanlama göze ilmeýär.


text:
Amerikanyň "The New York Times" gazetinde uly harplar bilen ýerleşdirilen sözbaşyda "Biz Eýrana ynam edip bilmeris" diýilýär.
Eýran bilen barýan ýadro gepleşikleriniň belli bir netije bilen jemlenmegi üçin 30-njy iýun diýip bellenen möhletden ýekeje gün öň ýerleşdirilen bu bildiriş Birleşen Ştatlarda köp adamlaryň gepleşikleriň gidişinden närazydygyny görkezýär.
Bu bildirişi ýerleşdiren iki partiýanyň agzalaryndan durýan Amerikan howpsuzlyk inisiatiwasy gaharyny tamamlanyp gelýän ylalaşygyň bolaýmagy ähtimal aýratynlyklaryna gönükdirip, Waşingtonyň Tährana aşa köp eglişik edendigini öňe sürýär.
Birleşen Ştatlaryň öňki senatorynyň ençemesiniň ýolbaşçylygyndaky bu inisiatiwa Amerika Eýranda ýadro işleri alnyp barylýan ýerleri "hiç bir şertsiz" barlamagy öz içine almaýan ylalaşyk gepleşiklerinden gaça durmaly diýen delili getirýär.
"Eýran bilen gelnen her bir ylalaşyk Eýranyň harby we harby däl desgalaryny, haçan we nirede hem bolsa, baryp barlamagy öz içine almaly. Inspektorlary yzyna gaýtarma mümkinçiligi bolmaly däl" diýip, bildirişde bellenýär.
“Hetdenaşa”
"UNANI" diýip atlandyrylýan Ýadroly Eýrana garşy bileleşik tarapyndan milli telewideniýede goýberilen gysgaça wideoda gepleşiklerde Amerikanyň Eýrana eden eglişikleriniň "hetdenaşadygy" aýdylyp, "Amerika mundan beter eglişige töwekgellik" edip bilmez diýilýär.
UNANI-niň ýerine ýetiriji müdiri Mark Wallasiň Azat Ýewropa we Azatlyk Radiosyna aýtmagyna görä, möhüm ýadro meselelerinde Eýrana "mundan artyk eglişik edilmeginiň betbagtçylykly ýaramaz ylalaşyga getirmegi mümkin”.
Şular ýaly aladalar soňky günlerde Amerikanyň kanun çykaryjylary we administrasiýanyň öňki kömekçileri tarapyndan hem beýan edildi.
29-njy iýunda Wekiller palatasynyň daşary işler boýunça komitetiniň başlygy Ed Roýs gepleşikleriň möhletinden aňry uzaldylmagy diňe Eýranyň ýadro programmasyna "ulurak çäklendirmäni" üpjün edip, Birleşen Ştatlardan "artyk eglişik" bolmadyk halatynda edeniňe degýän zat diýdi.
Gyzyl çyzyk
Öten hepde Senatyň Daşary gatnaşyklar komitetiniň başlygy Bob Kroker "ýadro gepleşikleriniň barýan ugry" we "gyzyl çyzykdan" çykma mümkinçiligi barada alada bildirdi.
Prezident Barak Obamanyň öňki geňeşçileriniň birnäçesi hem öten hepde prezidente hat ýazyp, Eýran bilen alnyp barylýan gepleşikleriň administrasiýanyň "gowy" ylalaşyk baradaky ölçeglerine deň gelmezligi mümkindir diýip, duýduryş berdiler.
Hatda, aýdylyşyna görä, Eýranyň kämilleşdirilen sentrifugalar barada synag geçirmegine berk çäklendirme girizmek üçin Birleşen Ştatlar Tährana basyş etmeli.
Agzalýan hatda şeýle hem sanksiýalaryň ýeňilleşdirilmegi Eýranyň öz üstüne alan borçlaryny ýerine ýetirişi esasynda bolmaly diýilýär.
Amerikan resmileri bolsa Eýran bilen barýan ýadro gepleşiklerinde özleriniň aşa köp eglişik edendikleri baradaky çaklamalary ret edýärler.
Wenada gepleşiklere gatnaşýan bir amerikan resmisi edilýän tankytlary29-njy iýunda "manysyz" diýip ret edip, habar agentligi Reuterse "Biz yza tesjek bolsak, men eýýäm öýde bolup, hakykatdan bir hoşal adam bolardym. Bu işi etjek bolsak, mundan has öň ederdik" diýipdir.


text:
Azerbaýjanyň paýtagty Bakuda sişenbe güni Ýewrowideniýe aýdym bäsleşigi başlanýar. Bu bäsleşige 42 ýurduň aýdym-saz toparlary gatnaşýar we oňa telewideniýe arkaly 125 million adam tomaşa edýär.
Sişenbe we penşenbe güni bu bäsleşigiň ýarym finallary geçiriler. Şenbe güni bolsa finala çykanlaryň bäsleşigi geçiriler.
Awtoritar Azerbaýjan hökümeti bu medeni çäräniň üsti bilen nebite baý ýurduny häzirki zaman ösen ýurt hökmünde görkezmek isleýär. Bu medeni çäre Azerbaýjandaky adam hukuklarynyň ýagdaýy we täze binalary gurmak üçin Bakuwyň ýerli ýaşaýjylarynyň mejbury göçürilmegi baradaky aýyplamalar bilen utgaşdy.
Goňşy Ermenistan Azerbaýjan bilen Daglyk-Garabag dawasy sebäpli Ýewrowideniýe bäsleşigine gatnaşmaýar.


text:
Ysraýylyň premýer-ministri Benjamin Netanýahu Moskwada Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin bilen duşuşyp, Kremliň Siriýada harby taýdan ornaşmagynyň möçberini ýaýbaňlandyrmak meselesini maslahat eder.
21-nji sentýabrda boljak gepleşiklerde Netanýahunyň Siriýada öz harby-deňiz bazasyna golaý ýerleşýän harby bazada Orsýetiň öz harbylarynyň sanyny artdyrmagyna Ysraýylyň aladalanmasyny mälim etjegine garaşylýar.
“The Jerusalem Post” neşri Ysraýylyň goşun ýolbaşçysy Gadi Eisenkotyň we aňtaw gullugynyň ýolbaşçysy Herzl Halewiniň Netanýahu bilen bilelikde Moskwa barjakdygyny habar berdi. Neşir harby ýolbaşçylaryň Netanýahu bilen bilelikde syýahat etmeginiň seýrek wakadygyny belledi.


text:
Aşgabat, 13.02.2105. “Türkmenportal”.
1994-nji ýyl – Gazagystan bilen ABŞ demokratik hyzmatdaşlyk hakyndaky Hartiýa gol çekişdi.
1988-nji ýyl – Kalgaride (Kanada) XV gyşky olimpiýa oýunlary açyldy.
1980-nji ýyl – Leýk-Plesidde (SBŞ) XIII gyşky olimpiýa oýunlary açyldy.
1960-njy ýyl – Saharada fransuz atom bombasy ilkinji gezek synagdan geçirildi.
1912-nji ýyl – Robert Milliken elektronlaryň zarýadyny takyk kesgitlemek boýunça tejribe geçirmäge başlady.
1895-nji ýyl – doganlar Lui we Ogýust Lýumerler hereket edýän şekilleri almaga mümkinçilik berýän ilkinji enjamy hasaba aldyrdylar
1858-nji ýyl – Jon Henning Spik jeňňelden çykyp, ozal ýewropalylara mälim bolmadyk Wiktoriýa kölüne özüni atdy.
Bütindünýä radio güni – bu baýramy ilkinji gezek 2012-nji ýylda belläp geçdiler. Radio gününi bellemek baradaky karar 2011-nji ýylda ÝUNESKO tarapyndan kabul edildi. Birleşen Milletler Guramasynyň baş edarasynda ýerleşýän “BMG-niň radiosy” 1946-njy ýylyň 13-nji fewralynda ilkinji gezek efire çykypdyr.


text:
Almatynyň uly bazarynda ýangyn döredi we bazaryň bir bölegine zeper ýetirdi. Bu Gazagystanyň iň uly şäheriniň bazarlaryndan bolan ýangynlaryň iň soňkysy. Adam ýitgileri barada habar berilmedi.
Polisiýa “Ýupiter” atly bazaryň töwerek-daşyny gabady we içine hiç kimi goýbermedi. Dekabr aýynda Almatynyň golaýyndaky Karasai etrabynda bazarda ýangynyň döremegi zerarly iki adam heläk bolupdy. Geçen ýylyň sentýabr we noýabr aýlarynda Almatyda we onuň golaýynda sekiz sany bazara zeper ýetipdi. Şol ýangynlaryň biriniň döremegine bazaryň bilkastlaýyn otlanmagynyň sebäp bolandygy anyklandy.
Beýleki wakalar boýunça derňewler dowam edýär. Almaty şäherinde söwdegärler protest geçirýärler we hökümetden çeken zyýanynyň öwezini dolmagy talap edýärler.
Almatynyň resmileri zyýan ýeten bazarlary dikeltmekden ýüz öwürýärler we olaryň 1990-njy ýyllarda bikanun gurulandygyny belläp, bazarlaryň regionda täze ýol gurmak planlara ters gelýändigini aýdýarlar.


text:
Ýewropa Bileleşigi Eýrana garşy adam hukuklary meselesinde girizilen sanksiýalaryň möhletini ýene bir ýyl uzaltdy.
12-nji apreldäki beýanatda Ýewropa Bileleşiginiň aksiýasynyň 82 adama we bir kärhana degişlidigi aýdylýar.
Beýanatda 28 agzaly bileleşigiň Eýrana garşy 2011-nji ýylda «düýpli hukuk bozulmalar üçin» girizen emläk doňdurma, syýahat gadaganlygy ýaly çäreleriniň yzygiderli täzelenip durlandygy aýdylýar.
Eýran geçen aý BMG-niň adam hukuklary hasabatyny gaharly garşylap, onuň syýasy äheňler esasynda taýýarlanandygyny aýdypdy.
BMG-niň hasabatynda, başga zatlar bilen bir hatarda, Eýranyň 2015-nji ýylda 1 müňe golaý adamy jezalandyryp öldürendigi aýdylýar.


text:
Türkmenistan garaşsyzlygyny alandan soň, başda Türkiýe bolmak bilen Russiýa Federasiýasy, Ukraina, Belarus hem ÝB-niň ýurtlaryna ýokary okuw jaýlarynda okamaga gidýänleriň köpelendigi aýdylýar.
Azatlyk Radiosyna gelip-gowuşýan hatlarda dürli ýurtlarda ýokary bilim alýan türkmenistanly studentleriň käbiriniň dynç alyş ýa-da başga saý-sebäp bilen öýüne dolananlarynda, yzyna goýberilmeýändigi aýan bolýar. Şol wagtyň özünde daşary ýurtlardaky ýokary okuw jaýlaryna okamaga gitjek bolýanlaryň käbiriniň hem Aşgabat aeropordyndan yzyna gaýtarylýandygy barada köpsanly hatlar gelip gowuşýar.
Bu tema bilen baglanşykly Azatlyk Radiosyna gelip-gowşan hatlaryň birinde howpsuzlyk sebäpli öz adynynyň “Maral” diýip tutulmagyny islän bir türkmenistanly student öz başdan geçirenleri bilen bu ugurda bolup geçýän ýagdaýlar barasynda şeýle gürrüň beripdir:
"2016-njy ýylyñ 3-nji awgustynda Türkiýe döwletine uçjak bolanymda, Aşgabat aeroportyndaky migratsiýa gullugy tarapyndan yzyma gaýtaryldym. Näme sebapden gaýtarylanlygymy bilmegim üçin, maña öz welayatymyzdaky migratsiýa gullugyna ýüz tutmalydygymy aýtdylar. Olar ýaly ýüz tutmalaryñ netije bermejegini bilibem, uçup bilman yzyna gaýdyp, öz welaýatymdaky migratsiýa gulluguna baranymda: “Gaýtaranlaryñ özünden soraýmaly ekeniñiz” diýen jogaby aldym. Daşary ýurda goýberilmeýänler, Aşgabatda halkyň arzasynyň hepdede bir gezek kabul edilýän gününde, ýagny penşenbe güni Migratsiýa gullugynyň ýolbaşçylary bilen duşuşan mahalam ýene ýaňky ýaly sözleri eşitmeli boldum.
Hiç mahal daşary ýurda çykmadyk we jemgiýetçilik düzgünini hem bozmadyk adamlaryňam Aşgabatda aeroportda yzyna gaýtarylýanlarynyň sany az däl. Daşary ýurda goýberilmän, Aşgabatdan yzyna gaýtarylýanlaryň arasynda okamaga gidip barýanlara hem duş gelinýär. Mysal üçin, Gunça 23-nji awgustda Türkiýe döwletine student höküminde gitmekçi bolanda, Aşgabat aeropordundan yzyna gaýtaryldy.
Onuň elinde Türkiýäniň Kyrklareli uniwersitetiniň çakylygy, pasportunda bolsa Türkiýäniň ilçihanasynyň student-talyp wizasy bilen bilelikde hatda ätiýaçlyk hem saglyk kepilnamalarynyň tölenendigi barada resminamalaram bardy. Gunçanyň daşary ýurda okamaga gitmegi üçin gerek bolan dokumentleriniň kemçiligi ýokdy. Ol 19 ýaşyny dolduran we ömründe bir gezegem daşary ýurda çykmadyk.
Onuň ejesi Migrasiýa gullugy ministrligine baryp kömek soranda “Gyzyň çakylygynyň möhledi geçer. Sebäbi haýyşnamany ýazuw üsti bilen hat görnüşinde tabşyrmaly. 10 günden soň jogaby taýyn bolar we poçtanyň üstünden goýberiler” diýipdirler. Şeýlelik-de, uniwersitetiň çakylygynyň möhledi 26-njy awgustda dolandygy üçin, ol gyz okuwa gitmek mümkinçiliginden mahrum boldy. Aşgabat aeropordyndan goýberilmändigi üçin onuň daşary ýurda okuwa gitmegi barasynda ejesiniň eden ähli çykdaýjylaram howa sowrulyp gitdi”.
Azatlyk Radiosy, bu temadan gelip gowuşýan köp sanly hatlary nazarda tutup, daşary ýurtlardaky türkmenistanly studentlerden Ýewropada okap ýören we ýaňy-ýakynda hem tomusky dynç alyşdan dolanyp gelen Baharyň tejribelerine salgylandy.
Student Bahar Azatlyk Radiosyna beren maglumatynda, özüniň hem ýaňky Gunçaňky ýaly ýagdaýlary mundan 2 ýyl owal başyndan geçirendigine ünsi çekip, daşary ýurtlarda okaýan studentleriň diňe Migrasiýa gullugynyň Aşgabatdaky merkezinden ýörüte rugsat haty alandan soň aeroportdan goýberilýändigini aýdýär.
Bahar daşary ýurtda okap ýören studentleriň ýa-da okamaga gitjek bolýanlaryň gerek bolan ähli resminamalary kemçiliksiz bolaýanda-da, Migrasiýa gullugyndan şeýle ýörite rugsady alyp aeroporta barmasa goýberilmeýändigini ýatladýar. Bahar daşary ýurtlarda okap ýören ýa-da okamaga gitjek bolýanlaryň hatlarda ýazylşy ýaly, Türkmenistanda dürli býurokratik päsgelçiklikler bilen ýüzbe-ýüz bolýandyklaryny tassyklaýar. Bahar “rugsat haty üçin arza berlenden 3 hepde soň poçtanyň üsti bilen daşary ýurda çykmaga rugsat berlip-berilmeýändigini öwrenýärsiň. Birden oňaýsyz jogap geläýse, hiç kim onuň sebäbini düşündirenok. “Daşary ýurtda çykmagyňyz bolanok” diýen sözden başga hiç hili düşündiriş berilmeýär. Gadaganyň näçe möhletdigi ýa-da haçan başlap, haçan guratjakdygy hem mälim edilenok..." diýip, gürrüň berdi.
Azatlyk Radiosy Türkmenistandan daşary ýurtda goýberilmeýän studentleriň ýagdaýy barasynda migrasiýa gullugynyň Aşgabatdaky maglumat merkezine jaň edip, maglumat almaga synanyşdy. Ýöne “Maglumat almak üçin hat üsti bilen haýyşnama ýazyp iberilmelidigini we soň jogap berilýändigini” aýdyp, telefonda maglumat bermekden ýüz öwürdiler.


text:
Türkmenistanyň banklarynda daşary ýurt walýutalarynyň nagt görnüşde satuwynyň ýatyrylanyna iki aý boldy. Häzirki wagtda walýuta alyş-çalyş nokatlarynyň ençemesi ýapyklygyna galýar.
Şol bir wagtda-da Aşgabatda türkmen manadyny daşary ýurt walýutasyna öwürmek boýunça elden edilýän söwda üçin jogapkärçiligiň göz öňünde tutulýandygy barada resmi bildirişleriň ýerleşdirilýändigi habar berilýär.
Azatlyk Radiosy bu mesele bilen gyzyklanyp, Aşgabatda ýaşaýan ýazyjy Amanmyrat Bugaýew bilen söhbetdeş boldy.


text:
Öýden çykman özüňe gerek harytlary satyn almak, jaý, suw, elektrik togy ýaly hojalyk töleglerini amala aşyrmak, uçar biletlerini satyn almak, bankdan alynan kreditiň nobatdaky tölegini tölemek ýaly elektron operasiýalar şu günki gün tutuş dünýäde ýönekeý adamlaryň internet arkaly amala aşyrylýan gündeki we adaty işleridir.
Türkmenistanda internet hyzmatlarynyň häzirki ýagdaýy we olary gowulandyrmak üçin görülýän çäreler barada resmi maglumatlarda habar berilmeýär, emma “internet hyzmatlarynyň gerimini giňeltmek” boýunça resmi planlar ýakyn günlerde yglan edildi.
Häzirki ýagdaý
Tükmenistanda elektron hyzmatlaryň ýagdaýy köpden bäri garaşsyz habar beriş çeşmeleriň üns merkezinde durýar. Türkmenistanda internet arkaly hiç hili hyzmatlaryň elýeterli däldigi we hatda bank pudagynda tutuş dünýäde onlarça ýyl bäri giňden ulanylýan elektron tölegleriň-de ilat üçin elýeterli däldigi aýdylýar.
Hususan-da Orsýetiň “Eho Moskwy” radiostansiýasynyň maglumatynda “Türkmenhowaýollarynyň” täze girizen internet hyzmatlaryna üns berilýär we ýaňy-ýakynda girizilen elektron görnüşli uçar biletleriniň söwdasynyň peýdasyzdygyny bellenýär.
Uçar biletlerini internet arkaly satmak düzgüni girizilen hem bolsa, müşderileriň ýene-de edara barmaga mejbur bolýandygy, sebäbi bilet üçin tölegleriň beýleki ýurtlarda bolşy ýaly elektron görnüşde däl-de, bilet satýan edarada nagt pula amala aşyrylýandygy maglumatda aýdylýar. Şeýle-de, maglumatda türkmen ýolbaşçylarynyň “ýurtda ýok zatlary agzamaklarynyň, elektron hyzmatlaryň çakdan-aşa yzagalaklygyna” ünsi çekýändigi bellenýär.
Soňky ýyllarda Türkmenistanda banklaryň plastik kartlary ozalkysyndan köp ulanylyp başlandy. Emma olaryň ulanylyşynyň öz aýratynlyklary bar.
Ýerli ýaşaýjylaryň aýtmagyna görä, kartlar esasan nagt pul almak üçin ulanylýar, şol bir wagtda-da bankomatlara garanda puly bankyň özünden almak has ýörgünli bolmagyna galýar. Beýleki ýurtlardan tapawutlylykda Türkmenistanda we hatda onuň paýtagtynda-da plastik kartlaryň töleg üçin ulanylmaýanlygy habar berilýär.
Aşgabadyň ýaşaýjysy žurnalist Aşyrguly Baýryýew kartlaryň töleg üçin kabul edilmegini özüniň görmändigini aýtdy. Ol bank kartlaryň ulanylyşy barada şeýle gürrüň berdi: “Türkmenistanda bank kartlar, plastik kartlar dört-bäş ýyl bäri ulanylyşa girizildi. Ýöne olar çäkli ýagdaýda ulanylýar. Esasan käbir ministrlikleriň, käbir edaralaryň işgärleri aýlyk zähmet haklaryny banklaryň öňünde goýlan bankomatlardan baryp alýarlar”.
Internet we ösüş
Ykdysadyýetçiler şu günki gün internet tehnologiýalaryny ulanmadyk ýurtlaryň ykdysady ösüşden yzda galýandygyny belleýärler.
Orsýetiň Ýokary ykdysady mekdebi atly uniwersitetiniň Informasiýa, ykdysadyýet we syýasat fakultetiniň ýolbaşçylaryndan Andreý Suzdalsew Türkmenistanda internet tehnologiýalarynyň häzirki derejesini Demirgazyk Koreýanyň ýagdaýyna deňedi we şeýle ýagdaýyň ýurt üçin dünýäden yzda galmak howpuny döredýändigini belledi.
Suzdalsew Türkmenistanda internetiň çäkli ýagdaýda ösmeginiň sebäplerini ýurduň umumy informasiýa taýdan üzňeliginde görýär.
Türkmen häkimiýetleri interneti doly açmasalar, internet hyzmatlarynyň geriminiň giňeljegi şübheli görünýär.
Suzdalsewiň pikirine görä, Türkmenistan “awtoritar režimiň logikasyna eýerýär”.
“Ýurt ýolbaşçylary öz propagandasynyň gaty gowşakdygyna we onuň örän sada görnüşlidigine düşünýärler. Olar interneti doly açan ýagdaýynda dürli maglumatlaryň halkyň üstüne sil bolup akjagyny we öz gözegçiliginiň gowşajagyny bilýärler. Şonuň üçin, türkmen resmileri internet hyzmatlarynyň ykdysadyýet we budjet üçin has köp oňaýlyklary döredýänligine garamazdan, internetiň ilat tarapyndan giň ulanylmagyny islemeýärler. Emma türkmen häkimiýetleri interneti doly açmasalar, internet hyzmatlarynyň geriminiň giňeljegi şübheli görünýär. Bu şu çaka çenli hiç kime, hatda Hytaýa-da başartmady”.
Soňky döwürde internet hyzmatlarynyň görnüşleri barha köpelýär. Internet arkaly döwlet edaralaryna ýüzlenmek, resmiler bilen aragatnaşykda bolmak, arza ýollamak, hatda internet arkaly saýlawlara gatnaşmak we häkimiýeti saýlamak ýaly mümkinçilikler dünýä ýurtlarynda has giň ulanylýar. Hususan-da, internet arkaly ses bermek usulyny ilkinji gezek Estoniýa 2011-nji ýylda geçiren parlament saýlawlarynda ulandy.


text:
Gyrgyzystanyň günortasyndaky sud özbek jemgyýetiniň liderlerini ýurtda 2010-njy ýylda bolan pajygaly etniki çaknyşyklara gatnaşmakda günäli tapyp, uzak möhletleýin türme tussaglygyna gaýybana höküm etdi.
4-nji noýabrda Gyrgyzystanyň Baş prokuraturasynyň edarasy asly ýurduň günortasyndaky Oş we Jalal-Abad şäherlerinden bolan etniki Özbek jemgyýetiniň gaçgaklykdaky liderleri Kadyrjan Batyrowyň we Inom Abdurasulowyň ömürlik türme tussaglygyna höküm edilendigini mälim etdi. Liderleriň ýene biri Karamat Abdullaýewa 16 ýyl türme tussaglygyna höküm edildi.
Gürrüňi edilýän liderleriň üçüsi hem Oş regionynyň sudy tarapyndan gaýybana sud edildi. Olar 2010-njy ýylyň iýun aýynda günorta Gyrgyzystandaky etniki özbekler bilen gyrgyzlaryň arasynda çaknyşyklary guramalaşdyrmakda we etnikara ýigrenji öjükdirmekde günäli tapyldylar.
Şol wakalarda 450 çemesi adam öldürilipdi we başga-da müňlerçesi ýaralanypdy ýa-da öýlerini terk edip, başga ýere göçmäge mejbur bolupdy. Şol wakalarda pida bolanlaryň aglabasy etniki özbeklerden ybaratdyr.


text:
Liwiýanyň lideri Muammar Kaddafi häkimiýet ugrundaky göreşini dowam etdirýär. Paýtagt Tripoli Kaddafä wepaly güýçleriň elinde saklanýar.
Gözi bilen görenleriň aýtmagyna görä, köçelere çykmak howply. Şäherde ok sesleri eşidilýär. Daşary ýurtlular Liwiýany terk edýärler.
Kaddafiniň ogly Seýf al-Yslam telewideniýede eden çykyşynda ýurtda ýagdaýyň kadalaşýandygyny, portlaryň, aeroportlaryň, mekdepleriň açykdygyny aýtdy.
Liwiýada Kirenaika welaýatyny, Tobruk, Bengazi şäherlerini goşmak bilen ýurduň tutuş gündogar bölegine hökümete garşy güýçler kontrollyk edýär. Harby gullukçylar gozgalaňçylaryň tarapyna geçýär.
Çarşenbe güni Liwiýanyň bir ýok ediji harby uçary ýykyldy. Uçary sürüjiler Bengazi şäherini bombalamak barada berlen buýrugy ýerine ýetirmezlik üçin uçardan bökmek kararyna geldi.
Liwiýanyň häkimiýetleriniň maglumatyna görä, protestleriň dokuz gününde 300 adam ölüpdir. Adam hukuklary ugrundaky Halkara federasiýa ölenleriň sanyny bärsinden 640 adam hasap edýär. Italiýa olaryň 1,000-e golaýlandygyna ynanýar.


text:
Orsýetiň prezidenti Dmitriý Medwedew, üç ýurduň prezidentleri degişli dokumentlere gol çekenden soň, Orsýet, Gazagystan we Belarus arasyndaky Gümrük bileleşiginiň güýje girýändigini yglan etdi.
Moskwa bilen Minskiniň arasynda energiýa bahalary, nebit borçlary barada hepdäläp dowam eden çekeleşikler Orsýet bilen Gazagystany Gümrük bileleşigini 1-nji iýulda iki taraplaýyn esasda gurup başlamaga mejbur edipdi.
Medwedew bu habary Astanada geçýän Ýewraziýa ykdsady jemgyýetiniň sammitinde yglan etdi.
Gyrgyzystanyň we Täžigistanyň ýolbaşçylary hem öz ýurtlarynyň bu bilelişige goşulmak barada pikir edýändiklerini aýtdylar.


text:
Geçen hepde Oman aýlagynda somali deňiz garakçylary tarapyndan ogurlanan dört amerikan harby deňizçisi öldürildi.
Garakçylar bilen gepleşikler gidip duran wagty deňizçileriň atylyp öldürilendigini ABŞ-nyň harby komandowaniýesi habar berdi.
Şondan soň garakçylaryň gämisine zabt edilip, atyşykda iki garakçy öldürilipdir, ýene 13-si ýesir alnypdyr.
Gämileriň basylyp alynmagyna garşy durmak üçin regionda halkara filotiliýanyň bardygyna garamazdan, Gündogar Afrikanyň kenarýaka suwlarynda soňky ýyllar garakçylaryň hüjümleri köpeldi.


text:
Habar agentlikleriniň maglumatynda yrakly sýyasatçylaryň hökümeti düzmek barada 8 aýdan bäri dowam edýän ylalaşmazlygyň soňuna golaýlaşandyklary aýdylýar.
Häkimiýet başyna geşjek täze hökümetde Nuri Al Mälikiniň häzirki premýer-ministrlik wezipesini dowam etdirmegine garaşylýar.
Mart aýynda geçirilen parlament saýlawlarynda öz Al-Irakiýa syýasy blogunyň sesleriň aglaba köpüsine eýe bolandygyna garamazdan, öňki premýer-ministr Iýad Allawi hökümet düzmegi başarmady.
Täze hökümete Nuri Al Mälikiniň ýolbaşçylyk etjekdigine garamazdan, Iýad Allawiniň ýolbaşçylyk edýän Al-Irakiýa partiýasyna hem parlamentiň ýolbaşçylygy wezipesiniň beriljekdigi barada ylalaşyga gelnendigi aýdylýar.
Bu baradaky maglumatlar tassyklanan halatynda, Al-Irakiýa syýasy blogy kürtler bilen bir hatarda Mälikiniň ýolbaşçylygyndaky hökümete goşular. 325-orundan ybarat Yragyň parlamenti bu meseläni ara alyp maslahatlaşmak üçin şu gün maslahata ýygnanar diýlip garaşylýar.


text:
Penşenbe güni Litwanyň daşary işler ministri Audronius Azubalis öz ýurdunyň Ýewropada howpsuzlyk we hyzmatdaşlyk guramasynyň döwürleýin başlyklygyna geçmegi bilen bagly öňde goýulýan möhüm ugurlary mälim etdi.
Azubalis esasy tagallany häzirki dawalary çözmäge ugrukdyrmaga, şeýle-de milletara howplary çözmäge we esasy azatlyklary, şol sanda metbugat we söz azatlygyny gazanmak ugrunda aýdyň çözgütleri tapmaga çagyryş etdi.
1-nji ýanwardan başlap, Litwa 56 ýurtdan ybarat ÝHHG-niň döwürleýin başlyklygyna geçdi.


text:
Türkiýäniň resmi habar agentligi ”Anadolu Habar Ajansiniň” 22-nji iýulda Türkiýäniň harbylaryna salgylanyp çap eden maglumatyna görä, bu ýurtda diňe şu ýylyň dowamynda Siriýa barýan 29 sany türkmenistanly tussag edilipdir.
”Anadolu” agentligi Türkiýede şu ýylyň ýanwar aýynyň 1-den iýun aýynyň 30-na çenli aralykda tussag edilen şübhelileriň jemi sanynyň 457 adamdygyny we olaryň köpüsiniň-de Hytaý uýgurlaryndan ybaratdygyny habar berýär.
Habarda aýdylyşyna görä, tutulan jemi 457 adamdan 241-si Hytaýdan gelen uygurlar, 30-sy palestinalylar, 56 sanysy orsýetliler we 29-sy hem Türkmenistanyň graždanlarydyr.
Tutulan beýleki adamlaryň jemi 36 ýurtdan gelendigi maglumatda aýdylýar. ”Anadolu” habar agentliginiň maglumatyna görä, agzalýan adamlar Siriýa bikanun ýagdaýda geçmäge synanyşýan mahaly tussag edilipdirler.
Türk resmilerine salgylanyp berlen maglumatda tutulan şol adamlaryň Siriýa söweşmäge barýan daşary ýurtly söweşijiler bolmagynyň ähtimaldygynyň çak edilýändigi aýdylýar.
Mundan ozal, şu ýylyň 26-njy martynda Türkiýäniň "Hurriýet" gazetinde çap edilen beýleki bir maglumatda hem bikanun ýagdaýda Siriýa barýan daşary ýurtlularyň ençemesiniň tussag edilendigi, olardan üç sanysynyň Türkmenistandandygy bellenipdi.
Siriýada Yslamçy ekstremist toparlaryň hatarynda söweşmek üçin daşary ýurtlardan baran söweşijileriň sanynyň müňlerçedigi çaklanylýar, olaryň arasynda Orsýetden we Günbatar ýurtlaryndan barýanlar hem az däl.
”Halkara Krizis” topary şu ýylyň ýanwar aýynyň 20-inde çap eden maglumatynda Siriýada söweşýän türkmenistanlylaryň jemi sanynyň şol wagt 300 çemesi diýlip çaklanylýandygyny habar beripdi.
Şeýle-de, mundan ozal Siriýada hökümet güýçleri tarapyndan tussag edilen we türkmenistanlydygy aýdylýan söweşijileriň wideoýazgylary rus hem hytaý metbugatynda peýda bolupdy.
Käbir näresmi maglumatlarda Owganystanda söweşýän jeňçileriň arasynda hem asylynyň türkmenistanlydygy bilinýän söweşijileriň bardygy aýdylýar. Emma olaryň takyk sany hakynda maglumat berilmeýär.
Türkmenistanyň hökümeti, adatça, bu hili habarlary tassyklap ýa ret edip hiç hili beýanat bilen çykyş etmeýär. Bu barada häzire çenli halk köpçüligine ýetirilen ýeke-täk habar şu ýylyň 3-nji aprelinde Aşgabadyň Är-Togrul gazy metjidiniň ymamynyň eden çykyşydyr.
Ol türkmen mediasynda görkezilmedik şol çykyşynda Siriýada we Yrakda iş alyp barýan ”Yslam döwleti” atly ýaragly topary berk ýazgaryp, olaryň yslama hyzmat etmeýändigini tekrarlap, adamlary olardan ägä bolmaga çagyrypdy.


text:
Türkmenistan Pakistana protest bildirip, Benazir Bhutto adyndaky halkara aeroportunda Mejlisiň başlygy Akja Nurberdiýewa we onuň ýolbaşçylygyndaky resmi toparyna “erbet çemeleşilmeginden” nägilelik bildirdi, diýip “Daily Times” neşri 8-nji awgustda habar berýär.
Pakistanyň metbugatynyň ýazmagyna görä, ýurduň parlamentiniň aşaky öýi bolan Milli Assambleýanyň spikeri Sardar Aýaz Sadik degişli jogapkär adamlara bu meseläni öwrenmegi tabşyrypdyr.
“Daily Times” neşiriniň parlamentdäki çeşmesine salgylanyp habar bermegine görä, Türkmenistanyň resmi topary geçen hepdede Pakistana eden iki günlük saparyndan yzynadolanyp gelýärkä olary Benazir Bhutto adyndaky halkara aeroportunda esassyz ýerden üç sagatlap saklapdyrlar. Maglumatda, agzalýan delegasiýanyň Pakistan döwletiniň örän ähmiýetli myhmany diýlip yglan edilendigine garamazdan, şeýle ýagdaýyň ýüze çykandygyaýdylýar.
Türkmenistanyň kanunçykaryjylary Mejlisiň başlygy Akja Nurberdiýewanyň baştutanlygynda 3-4-nji awgustda Yslamabada sapar edipdi. Türkmen metbugatynda habar berlişine görä, Türkmenistanyň prezidentiniň görkezmesi bilen geçirilen bu sapar, Pakistan bilen parlamentara gatnaşyklary ösdürmek maksady bilen gurnalypdy.
“Daily Times”, öz çeşmesine salgylanyp, “Akja Nurberdiýewa Pakistana ýörite uçar bilen geldi we onuň ýurdy uçaryň gonmagy we hyzmatlaryň üpjünçiligi üçin aeroportuň häkimiýetlerine 1500 amerikan dollaryny töledi. Emma muňa garamazdan, uçar aeroportda sagatlap saklandy” diýip, belleýär. Gazetiň ýazmagyna görä, aeroportuň jogapkärleri myhmanlara uçar meýdanynyň boş däldigini we boşan badyna delegasiýanyň uçmagyna rugsat beriljekdigini aýdypdyrlar.
Maglumatda Pakistanyň Milli Assambleýasynyň başlygynyň bu ýagdaýdan habarly bolan badyna ýurduň awiasiýa boýunça sekretaryna jaň edip, meseläni çözmegi talap edendigi we netijede delegasiýanyň öz ýurduna uçmagy üçin uçar ýolunyň açylanandygy aýdylýar.
Şeýle-de maglumatda Türkmenistanyň Pakistandaky ilçisiniň dörän ýagdaýy görmek üçin aeroporta barandygy, yz ýany-da Pakistanyň Milli Assambleýasynyň spikerine muny habarberendigi aýdylýar.
Pakistanyň “Daily Times” neşiri, öz parlamentdäki çeşmesine salgylanyp, Pakistanyň parlamentiniň spikeriniň Graždan awiasiýasynyň, Milli Assambleýanyň we Federal derňew agentliginiň resmilerini öz içine alýan derňew komitetini düzmegi we ýagdaýy derňemegi tabşyrandygyny habar berdi.
Pakistan mediasynyňýaýradanbu habary bilen bagly Azatlyk Radiosy Türkmenistanyň Pakistandaky ilçihanasyna ýüz tutanda, ol ýerde Azatlyk Radiosyna bu barada maglumat bermekden ýüz öwürdiler.
Türkmen kanunçykaryjylarynyň Pakistana eden sapary we onuň netijeleri barada Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň resmi websaýtynda hem maglumat çap edilmedi.
Muňa garamazdan, wagtal-wagtal dürli ýurtlaryň metbugatynda, Türkmenistanyň döwlet baştutany we beýleki ýokary wezipeli türkmen resmileri daşary ýurtlara baranlarynda, olaryň bu saparlarynyň ýerli aeroportlaryň adaty işine we şol ýurtlardaky ýol hereketine ýaramaz täsir ýetirýändigi barasynda habarlar peýda bolýar.


text:
20-nji maýda Aşgabatda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bilen Pakistan Respublikasynyň Premýer-ministri Nawaz Şarifiň arasynda boljak duşuşygyň barşynda sebit we halkara syýasatynyň möhüm meseleleri, birnäçe kesgitleýji şertler, şol sanda bar bolan ägirt uly ykdysady, serişde kuwwatyny we müňýyllyk dostluk hem-de hyzmatdaşlyk däplerini nazara almak bilen ýola goýulýan köpugurly ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygy ösdürmegiň ileri tutulýan ugurlary we onuň geljekki ýagdaýlary ara alnyp maslahatlaşylar.
Ýangyç-energetika, söwda-ykdysady we ulag ulgamyndaky gatnaşyklaryň geljekki ugurlaryna aýratyn ähmiýet berler.
Ählumumy ähmiýeti bolan iri möçberli taslamalaryň öňe sürülmegi we yzygiderli durmuşa geçirilmegi barada aýdylanda bolsa, Türkmenistan-Owganystan-Pakistan-Hindistan halkara gaz geçirijisiniň gurluşygynyň taslamasy barada aýratyn bellemeli. TOPH gaz geçirijisiniň amala aşyrylmagy bu taslama gatnaşýan taraplaryň ählisiniň pikirine görä diňe bir sebitiň ykdysady ösüşiniň we durmuş abadançylygynyň däl, eýsem, onuň sebitde howpsuzlygyň hem-de durnukly ösüşiň üpjün edilmegine gönükdirilendigi bilen has-da ähmiýetlidir.
Gol çekilmegi meýilleşdirilýän resminamalar döwletara gatnaşyklarynyň mundan beýläk-de çuňlaşdyrylmagyna itergi berer.


text:
Duşenbe güni Britaniýanyň hökümeti bu ýurduň razwedka gullugynyň Liwiýanyň ozalky režimi bilen hyzmatdaşlyk edendigi barada peýda bolan maglumatlar boýunça derňew geçirjekdigini aýtdy.
Bu wakanyň öňýany Liwiýanyň paýtagty Tripolide Muammar Kaddafiniň režimi bilen Britaniýanyň we Birleşen Ştatlaryň gizlin gulluklarynyň belli bir işler boýunça hyzmatdaşlyk saklandyklaryny görkezýän dokumentleriň tapylandygy habar berildi.
Maglumatlarda britan we amerikan gulluklarynyň terrorizmde güman edilýän adamlary Kaddafiniň režimine tabşyrmak boýunça hyzmatdaşlyk alyp barandyklary aýdylýar.
Şol tabşyrylan adamlaryň hatarynda Liwiýanyň häzirki oppozision güýçleriniň goşun ýolbaşçysynyň hem bolandygy habar berilýär.


text:
Türkmenistanda bellenilýän Medeniýet hepdeliginiň çäginde ýurda köp sanly daşary ýurtly belli estrada aýdymçylarynyň geljekdigi habar berilýär.
29-njy iýunda – bu gün prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň hem doglan gününe gabat gelýär – geçiriljek konserte, beýleki meşhur aýdymçylar bilen birlikde Russiýadan Filip Kirkorow, Sati Kazanowa, “Reflex” topary, ABŞ-dan belli estrada ýyldyzy Jeniffer Lopez, ukrainaly Anna Lorak, Türkiýeden Mustafa Sandal dagylaryň gatnaşjakdygy baradaky maglumat ençeme habar serişdelerinde peýda boldy.
Medeniýet hepdeliginiň meýilnamasy
Medeniýet hepdeliginiň resmi meýilnamasynda 29-njy iýunda “Awazada ‘Akmaýa’ restoranynyň öňünde gurnalan sahnada Türkmenistanyň we daşary ýurtly sungat ussatlarynyň bilelikdäki konsertiniň we feýerwerkiň boljakdygy” aýdylýar. Emma anyk haýsy daşary ýurtly aýdymçylaryň gatnaşjakdygy barada maglumat berilmeýär.
Azatlyk Radiosynyň Türkmen gullugy gatnaşjak diýilýän aýdymçylaryň käbirleriniň edarasy bilen habarlaşyp, olaryň Türkmenistana gelip-gelmeýändigini anyklamaga synanyşdy.
Kirkorow we Sandal gelýär
Azatlyk Radiosy Russiýanyň belli estrada ýyldyzy Filip Kirkorowyň edarasy bilen habarlaşanda, aýdymçynyň wekilleri Kirkorowyň 29-njy iýunda geçiriljek çärelere gatnaşamagy göz öňünde tutýandygyny aýtdylar.
Şeýle-de Azatlyk Radiosy türkiýeli meşhur aýdymçy Mustafa Sandalyň menejeri bilen habarlaşanda, ol Sandalyň Türkmenistana konsert bilen sapara barjakdygyny mälim etdi. Belläp geçsek, Mustafa Sandal mundan owal hem Türkmenistanda saparda bolup, onda türkmen dilinde küştdepdi aýdymyny hem ýerine ýetiripdi.
Beýleki agzalýan estrada ýyldyzlary, şol sanda Jeniffer Lopeziň hem Türkmenistana gelip-gelmejegi barada häzirlikçe hiç hili maglumaty almak başartmady.
Bildirişler ýok
Türkmenistandan gowuşýan maglumatlara görä, 29-njy iýunda çykyş etjek daşary ýurtly aýdymçylaryň konserti bilen baglanyşykly hiç hili bildirişler ýa-da maglumatlar ýerleşdirilmändir.
Aşgabatdaky habarçymyz Myrat Gurbanow daşary ýurtly aýdymçylaryň çykyşlarynyň boljakdygynyň ilat köpçüligine öňünden asla duýdurylmaýandygyny aýdýar: “Bu ýagdaý diňe Medeniýet hepdeliginiň dowamynda geçirilýän çärelere mahsus bolman, eýsem ýurtda [Türkmenistanda] daşary ýurtly aýdymçylaryň gatnaşmagyndaky geçirilýän beýleki konsertlere hem mahsus ýagdaý”.
Myrat sözüni dowam etdirip: “Ýatlap geçsek, geçen ýyl Täze ýylyň öňüsyrasynda Aşgabatda türk aýdymçysy Tarkanyň konserti boldy. Şonda-da hiç hili bildirişler asylmady. Diňe il içindäki gürrüňler arkaly adamlar şeýle konsertiň boljagyny bildiler” diýdi.
Bellenilip geçilse, 2011-nji ýylda hem Gurbanguly Berdimuhamedowyň doglan gününe
gabatlanyp, belli daşary ýurt aýdymçylarynyň gatnaşmagynda uly konsert gurnalypdy. Şonda daşary ýurt meşhur estrada ýyldyzlaryndan Patrisia Kaas, Taisa Powali, Boney-M, Araş, Ingrid, Filip Kirkorow, Natalýa Podolskaýa, Wera Brežnewa, Zara dagy öz aýdymlary bilen çykyş edipdiler.
Şol konsertiň dowamynda türkmen lideriniň özi hem ekranyň üsti bilen, gitarada “Saňa meniň ak güllerim”
aýdymy ýerine ýetiripdi.


text:
Owganystan şu gün uly derejeli resmileriň gatnaşmagynda amala aşyrylan we beýleki uly jenaýatlary derňemek üçin ýörite jenaýat agtaryş-derňew toparynyň döredilýändigini yglan etdi.
Owganystanyň içeri işler ministri Hanif Atmar halkara tankydy we ýurduň öz zerurlyklary korrupsiýa garşy göreşde has köp iş edilmegini talap edýär diýdi.
Bu täze topar Owganystanyň Baş prokurutarasynyň bir bölümi bolar.
Bu toparda işleýän prokurorlar Ýewropa Bileleşiginiň Owganystandaky polisiýa missiýasynyň işgärlerinden, şol sanda britan we amerikan spesialistlerinden tälim alar.


text:
Beýik Magtymguly Garlynyň aýdymlarynyň saz bezegi örän kämil. Onda Sapar Bekiniň gyjagynyň owazynyň hem aýratyn orny bar. Ol gyjagyň döredýän heňi edil Çuwal bagşynyň owazy ýaly ýakymly. "Gyjakçy diýilýänem bagşynyň ýarysy boldugy" diýip, Sahy Jepbar aýdypdyr.
Her bir aýdymyň sazynyň ýeterlik derejede kämil bolmagynda, gyjagyň öz hyzmaty bar. Şeýle-de bolsa, mydama gyjak çalýan kişi kölegede galyp, onuň ukybyna laýyk ähmiýet berilmändir.
Goşa ganat
Bilermenler Magtymguly Garlynyň ajaýyp owazyny belende göterýän goşa ganatyň bardygyny aýdýarlar. Olaryň biri ussadyň öz elindäki dutar bolsa, beýlekisiniň oňa goşulýan gyjagyň sesidigini bilmek kyn däl.
Gyjagyň owazy adam sesine çalymdaş bolansoň, bagşa çeküwli perdelere barmaga ýardam edýär. Ol bagşynyň sesini uzaldýar hem ony birneme doýgun, owazly hala getirýär.
Magtymguly Garlynyň gyjakçysy Sapar Beki ýaly ussat başga bir bagşynyň ýanynda bolmandyr. Aýdaly, Çary Gurban Sahy Jepbar üçin iň gowy gyjakçy boldy diýýärler, ýöne olaryň bilelikdäki hyzmaty çäkli wagt aralygynda dowam edipdi. M. Garly bilen Sapar Bekiniň hyzmaty boýdan-başa gidýär.
Çuwal bagşy Daşoguz topragyna barandan, bäş-alty aý geçip-geçmän, Sapar Bekä sataşypdyr. Şondan soňra ömür boýy bu iki ussadyň hyzmaty bile bolupdyr. Türkmen radiosynda saklanýan Magtymguly Garlynyň altmyşa golaý ses ýazgylarynda, eger gyjak bar bolsa, ol Sapar Bekiniň gyjagy bolupdyr.
Hiç kimiň gyjagy haýsydyr bir bagşynyň dutarynyň ýanynda beýle uzak hem beýle kämil saýramandy. Şonuň üçin ol Magtymguly Garla taý bolup düýä inen bir ynsan hem onuň sungatynyň aýrylmaz ganaty hasap edilýär.
Tapyşmak
Ussat sazanda Sapar Beki 1896-1964-nji ýyllar aralygynda, dogduk mekany Ýylanlyda ýaşap geçipdir. Owal başda ol Hywa ýolunyň saz çalyş usulyny öwrenipdir. Il içine çykyp, ýaňy adygyp başlanynda, Magtymguly Garly bilen duşuşypdyr.
Soňra öňki alan tejribesini üýtgedip, täze ýoly, ýagny "Alili bagşynyň" özleşdiren ýoluny öwrenmeli bolupdyr. Gysga wagtda ol bu ýoly özleşdirmegi başarypdyr, hatda ony kämilleşdirip bilipdir.
Sapar Bekiniň ogly, belli taryhçy alym Orazmuhammet Saparowyň ýatlamalaryna görä, M. Garla aram-aram başga gyjakçylaram sazandalyk eder ekeni. Emma olardan hiç biri Sapar halypanyň ornuny tutup bilmändir. Olaryň saz çalşyndan diňe ussat bagşy däl, hatda sada halk, ýönekeý diňleýjilerem razy bolmandyr.
Bagşyny diňläp oturanlar: "Ýanynda Sapar Beki bolmasa, halypanyň sazy oňmaýar" diýip, gürrüň eder ekenler. Diýmek, Sapar Bekide bolan ukyp onuň töweregindäkileriň hiç birinde bolmandyr.
Dostluk
Olar mydama bile gezipdirler, bir hörpden gopupdyrlar, uly toýlary sowup, halka hyzmat edipdirler. Ýaşuly adamlaryň aýtmagyna görä, Sapar Beki hem edil Magtymguly aga ýaly, örän geýnüwli, diýseň sypaýy adam bolupdyr. Özüni hem töwerek-daşyny mydama tämiz saklapdyr, işini hem örän arassa berjaý edipdir. Ol daşyndan synlanyňda-da, özüne hormat gazanyp bilýän nurana adam bolupdyr.
Öýke-kine
Iki ussadyň arasyna käte tow düşer ekeni. Olar biri-birinden öýkeleşip, az salym gepleşmänem gezipdirler. Ýöne Sapar Beki üçin Magtymguly Garly ýaly beýik bagşy bolmaýşy ýaly, Magtymguly Garla-da Sapar Beki ýaly ussat sazanda tapdyrmandyr. Şol taýsyz ýalňyzlyk olary ýene birleşdiripdir.
Şeýle öýkeleşikleriň iň soňkusy barada ýazyjy Beki Seýtäkow höwes bilen gürrüň bererdi.
– Daşogza baranymda, beýik bagşynyň hassahanada ýatandygyny eşitdim. Ýoldaşlarym bilen bagşyny soramaga barsak, ol ýerde Sapar Beki zowzuldap aýlanyp ýör. Bizi görüp, bende ylgap öňümizden çykdy. Ejizläpdir. "Aramyza tow düşdi. Meni bagşy bilen ýaraşdyryň" diýip özelendi. Biz Sapar gyjakçyny ýanymyza alyp, bagşynyň ýatan jaýyna girdik. Bagşy biziň salamymyzy aldy ýa almady, gözi Sapar Bekä düşenden, bir daýandy: "Geldiňmi, Safar jan, inim" diýidi. Asyl ikisi äbede-jüýje. Bize üns berýän ýok.
Ine, olar şeýle dost bolupdyrlar. Şol dostluk hem beýik sungaty döretdi.
Makalada öňe sürülýän pikirler awtoryň özüne degişli.


text:
Türkmen dilinde gysgadan manyly aýtgylaryň, ýagny aňlatmalaryň ýüzlerçesi bar. Ýöne söwet döwründe ol aýtgylaryň käbiriniň manylary ýoýuldy, käbiri bolsa, ýoýlup aýdylansoň, asyl manysyndan düýpgöter başga mana eýe boldy. Elbetde, manysy ýa-da aýdylyşy ýoýlan aýtgylaryň her biri hakynda aýratyn durup geçmek gerek.
Mysal üçin, “adamzadyň on iki süňňi” diýlen düşünje manysy ýoýlan aýtgylaryň biridir.
Ilat arasynda “ynsanyň on iki süňňi” diýen aýtgy adamzadyň ähli beden agzalaryny öz içine alýar diýen düşünje bar. Ýurdumyzyň dürli künjeginden meniň söhbetdeş bolan köneden habarly ýaşulularymyň, ozan adamlarymyzyň tassyklamagyna görä, “adamzadyň on iki süňňi” diýmek her bir adamyň diňe el-aýagyny aňladýar eken. Taryhda türkmenler birnäçe asyrlap dagynyk ýagdaýda ýaşapdyrlar. Mongol basybalyşlarynyň weýrançylygyndan soň, esasan her bir türkmen tire-taýpasy özbaşdaklykda öz-özüni, topragyny, mal-mülküni goramaly bolupdyr.
Her bir taýpa-tire öz-özüňi gorap ýaşamagyň hatyrasyna berk içki düzgün-tertibe eýeripdir. Ýaşaýan taýpasynyň, şol sanda maşgalasynyň ar-namysyny gorap ýaşamak üçin bolmanda her hojalygyň hökman bir esgeri, eline ýarag alyp söweşip bilýän, erkek göbeklisi bolmaly eken. Aýratyn ýagdaýlarda, eli ýarag tutýan erkek göbeklisi ýok hojalyklar, şol döwrüň düzgüni boýunça, ýa-ha agyr goşmaça salgyt töläpdirler, ýogsa-da bir esgeri hakyna tutmaly bolupdyrlar.
Watan, taýpa, maşgala namysy üçin her bir hojalykdan orta çykan ýigitler söweşde ýogalsalar, şehit hasaplanypdyrlar, uly edermenlik görkezip, ýaralanan ýa-da maýyp bolan urşujylaryň sylagy-hormaty-da uly bolýar eken. Ol zamanlar türkmenlerde esgeriň eline-aýagyna agyr şikes ýetmegi ölüme barabar betbagtçylyk hasaplanypdyr. Onsoň, uruşda aýratyn gahrymançylyk görkezen agzasy bolmasa, hiç bir hojalyk taýpanyň goragy üçin zerur esger salgydyndan boşadylmaýar eken.
Şol sebäplem söweşden dolanyp gelen esgerler garşylananda, her hojalyk özüniňkileriň başbitinligini, hal-ahwalyny soraşanda, ilki bilen “on iki süňňi abatmy?” diýip sorar eken. Her bir maşgala, diňe öz esgerleri söweşden başbitin dolanyp gelse, ýagny on iki süňňi abat gelse, diňe şonda agyr güne düşmejegine kepil geçip bilipdir. Gündelik durmuşda adamzadyň el-aýagy örän uly ähmiýete eýe bolany üçin, “ynsanyň on iki süňňi” diýen düşünje dörän bolsa gerek.
Her bir ynsanyň eliniň goşaryna çenli bir süňňi, goşaryndan goluna çenli ikinji süňňi, golundan çignine çenli hem üçünji süňňi hasaplanyp, adamynyň iki eli alty süňňi emele getirýär.
Adamynyň aýagynyň topugyna çenli bir süňňi, topugyndan dyzyna çenli ikinji süňňi, dyzyndan-çatalba çenli-de üçünji süňňi hasaplanyp, iki aýak hem alty süňňi hasyl edýär. Şeýlelikde el-aýak on iki süň bolýar. Türkmeniň geçmiş däp-dessury boýunça-da on iki süňňi abat, has dogrusy, el-aýagyna uly şikes ýetmedik söweşiji ýigitler maşgalasynyňam, taýpasynyňam gorag sütüni bolupdyrlar.
Emma söwet döwründe “on iki süň” diýlen aňlatma nädogry many berlensoň, bu aňlatma ynsanyň ähli beden agzalary hökmünde ýalňyş düşünilip başlandy. Aslynda adamzadyň tutuş beden agzalarynyň on dokuz süňden durýandygyny tassyklaýarlar. Elbetde, bu aýratyn söhbete mynasyp tema. Ýöne bir zat belli: halkymyzyň geçmiş däp-dessurlary bilen baglanyşykly dörän her bir aýtgynyň manysyny dogry düşündirmek dilçilerimiziň jana-jan borjudyr, çünki her bir aýtgy halkymyzyň akyl-paýhasynyň miwesidir.
Döwletmyrat Ýazgulyýew türkmenistanly garaşsyz žurnalist, synçy. Blogdaky pikirler we maglumatlar awtoryň özüne degişli.


text:
Palestinaly söweşijiler bilen Ysraýylyň güýçleriniň arasyndaky hüjümleriň güýçlenýän bir wagtynda anna güni Müsüriň premýer-ministri Heşam Kandil Palestinanyň Gaza Sektoryna sapara bardy.
Ysraýylyň häkimiýetleri Müsüriň premýer-ministriniň bu saparynyň dowamynda Ysraýyl tarapyndan Gaza Sektoryna garşy geçirilýän harby operasiýalaryň wagtlaýynça togtadyljakdygyny mälim etdiler.
Emma beýleki tarapdan, Ysraýylyň hökümetiniň metbugat sekretary palestinaly söweşijileriň Ysraýylyň territoriýasyna raketa oklaryny atmaklaryny dowam etdirýändiklerini aýtdy.
Şol bir wagtyň özünde, Palestinadaky käbir ýerli çeşmeler Ysraýylyň hüjümleriniň-de dowam edýändigini habar berýärler. Ikitaraplaýyn hüjümleriň artmagy bilen, Ysraýyl anna güni özüniň rezerwdäki harbylaryny-da gyssagly goşuna çagyryp başlady.


text:
Şu gün, ýagny 21-nji iýulda Türkmenistanda Saglygy goraýyş we derman senagaty işgärleriniň güni bellenilýär. Türkmen metbugatynda berlen maglumatda prezident G.Berdimuhamedow garaşsyzlyk ýyllarynda ýurduň lukmançylyk ylmyny ösdürmekde, ilatyň saglygyny goramakda uly üstünlikleriň gazanylandygyny we belent sepgitlere ýetilendigini belledi diýilýär.
Mary welaýatynyň ýaşaýjysy Hurma daýza hem, öz ýaşaýan ýerindäki doktorlardan hoşaldygyny, ýöne saglyk hyzmatlarynyň ählisiniň töleglidigini aýdyp, hat-da sanjym etdirmek, saglyk blankalary ýaly medisina hyzmatlary üçin hem pul tölemelidigini belleýär.
Ýurtda saglyk hyzmatlarynyň töleglidigi barada Mary welaýatynyň ýaşaýjysy 50 ýaşyndaky öý hojalykçy zenan Hurma daýzanyň Azatlyk Radiosyna beren gürrüňlerini diňlemek üçin aşakdaky düwmä basyň.


text:
Şu gün Eýranda Yslam respublikasynyň düýbüni tutujy Aýatolla Homeýniniň Yslam rewolýusiýasyndan soň ýurda dolanyp gelmeginiň 31 ýyllygy bellenilip geçilýär.
1979-njy ýylyň 1-nji fewralynda Aýatolla Homeýni daşary ýurtda 14 ýyl bosgunlykdan soň, Eýrana dolanyp barypdy.
Şol wakanyň yzy bilenem, Aýatolla Homeýniniň ýolbaşçylygyndaky halk gozgalaňynyň netijesinde 1979-njy ýylyň 11-nji fewralynda Amerika tarapdar şa režimi agdyrylyp, Yslam respublikasy berkarar edildi.
Yslam rewolýusiýasynyň yzy bilen, Aýatolla Homeýni Eýranyň baş ruhy lideriniň wezipesine eýe boldy. Şol wezipesinde-de ol 1989-njy ýylda aradan çykýança oturdy.


text:
BMG-niň Baş Assambleýasy halkara ýarag söwdasyny düzgünleşdirýän ilkinji şertnamany sese goýup, ony oňlady.
Sişenbe güni geçirilen ses berişlikde 193 agzanyň 154-isi şertnamany goldap, ses berdi. Dürli düzgünlere esaslanyp, geçen hepde hem ylalaşygyň kabul edilmegini oňlamadyk üç döwet – Siriýa, Demirgazyk Koreýa we Eýran – sişenbe güni geçirilen ses berişlikde ýene-de şertnama garşy çykyp, oňa garşy ses berdiler.
23 döwlet ses bermekden saklandy, olaryň arasynda Russiýa hem bar.
ABŞ-nyň Döwlet sekretary Jon Kerri şertnamanyň kabul edilmegini gutlap ýaýradan beýanatynda “munuň dünýädäki howpsuzlygy güýçlendijekdigini” belledi. Şeýle-de Kerri bu şertnamanyň amerikalylaryň ýarag edinmek baradaky kanuny hakyny çäklendirmeýändigini nygtady.
BMG-niň Baş Assambleýasynyň häzirki prezidenti, serbiýaly syýasatçy Wuk Ýeremiç ses berişligiň netijelerinden soň, žurnalistleriň öňünde şeýle çykyş etdi: “Men soňky taslamanyň ygtybarlydygyna we täsirlidigine ynanýaryn. Bu köp babatda hem täzeçillikdir. Muňa görä, ýarag eksport edýän döwletler bu ugur boýunça özleriniň satuwlary barada hasabat bermeli bolarlar”.
Şertnamada döwletleriň içki ýarag syýasaty düzgünleşdirilmän, onda ýurtlaryň halkara ýarag söwdasy boýunça gatnaşyklaryny kadalaşdyrjak kanunçylygy işläp düzmek göz öňünde tutulýar.
Russiýanyň pozisiýasy
Ses berişligiň öňüsyrasynda Russiýanyň BMG-däki ilçisi Witaliý Çurkin çykyş edip, Moskwanyň bu şertnama näme sebäpden garşy çykýandygyny düşündirdi. Çurkin: “Köp döwletleriň eden çagyryşlaryna garamazdan, taslama hökümete degişli däl, ygtyýarlylygy bolmadyk toparlara ýarag satylmagyny kadalaşdyrýan düzgünler girizilmedi. Bu wajyp sistematiki boşluk halkara ýarag söwdasyny düzgünleşdirýän şertnamanyň netijeliligine özüniň ikuçsuz täsirini ýetirer”.
Düýbi Nýu-Ýorkda ýerleşýän “Century Foundation” ylmy-barlag merkeziniň BMG-niň çäklerindäki gatnaşyklar boýunça eksperti Jeffreý Laurentiniň sözlerine görä, agza döwletler şertnamany tassyklansoň, ol ýokary derejedäki ölçegleri kesgitlär.
Laurenti: “Bu şertnama esasynda iň azyndan ABŞ-nyň halkara derejesindäki ýarag söwdasyna golaý çäkler kesgitlener. Agza döwletler tassyklansoňlar, bu geljekki onýyllyklaryň dowamynda möhüm häsiýete eýe bolar. Hökümetler has berk gözegçilik düzgünlerini girizmeli bolarlar. Sebäbi ýarag satýanlaryň [başky] niýetlerine garamazdan, konfliktleriň köpüsinde ýaraglar ýaýradylyp gelindi. Täze düzgünleriň netijesinde ýaşryn ýarag söwdasyny edýänleriň hereketlerini çäklendirip, gazaply konfliktleriň köpüsiniň öňüni alyp bolar”.
Şertnamany işläp düzmek üçin on ýyldan hem aşa wagt gerek boldy. Aktiwsitler we hökümetler ýaraglaryň terroristleriň, söweşijileriň we jenaýatçylaryň eline düşmeginiň öňüni almak üçin, ýarag söwdasyny kadalaşdyrjak ylalaşygyň kabul edilmegini tizleşdirmek maksady bilen, degişli toparlara we guramalara basyş edipdiler.


text:
Ýewropa Bileleşiginiň Eýrana garşy nebit söwdasy boýunça girizen sanksiýalary ýekşenbe güni resmi ýagdaýda güýje girýär.
Bu sanksiýalar Eýranyň dawaly ýadro programmasy bilen baglanyşykly Ýewropa Bileleşigi tarapyndan girizilen iň bir çynlakaý sanksiýa hasaplanylýar.
Ykdysadyýet ugrundan bilermenler häzirki sanksiýalaryň netijesinde Eýranyň öz nebitinden gelýän girdejileriniň ýarsyna golaýyndan mahrum bolmagynyň mümkindigini aýdýarlar.
Şu ýylyň ýanwar aýynda gelnen ylalaşyga görä, 1-nji iýuldan başlap Ýewropa Bileleşigine agza ýurtlara Eýranyň nebitini we nebit önümlerini satyn almaklyk gadagan edilýär.
Umumy alnanda, Ýewropa Bileleşigine girýän ýurtlar Eýranyň nebit eksportynyň 20 prosentine golaýyny satyn alýar.
Halkara Energiýa Agentligi Eýranyň nebit çig malynyň eksportynyň, onsuzam, üstümizdäki ýylda 40 prosent töweregi pese düşendigini aýdýar.
Eýran yza çekilenok
Eýran Ýewropa Bileleşiginiň sanksiýalaryna tutanýerli garşy durmaga çalyşýana meňzeýär. Ýekşenbe güni eden çykyşynda Eýranyň merkezi bankynyň başlygy Mahmud Bahmani bu meselede Tähranyň “gol gowşuryp” oturmajakdygyny mälim etdi.
Ýarym resmi “Mehr” habar agentligi Mahmud Bahmaniniň Eýranyň duşmançylykly syýasata garşy durjakdygyny we ýurduň importy üçin zerur bolan ýeterlik walýuta rezerwleriniň-de bardygyny aýdandygyny habar berýär.
Şol bir wagtyň özünde-de, Eýranyň resmileri käbir beýleki ýurtlaryň Eýrandan satyn alýan nebitiniň möçberini ozalkylardan has artdyrandyklaryny öňe sürýärler. Ýöne bu beýanatlary tassyklaýjy anyk faktlar welin häzirlikçe göze ilmeýär.
Eýranyň ýadro programmasy bilen baglanyşykly BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşiniň bäş agzasynyň we Germaniýanyň Tähran bilen alyp barýan gepleşiklerine parallel ýagdaýda Eýrana garşy girizilen bu täze sanksiýalar Günbataryň Tähran babatda ulanýan “kemputmy ýa taýak” diýen syýasatyndan ugur alýar.
Eýranyň ýadro programmasy boýunça ýakynda geçirilen üç tapgyr gepleşikler oňyn bir netije bermedi. Bu ugurdaky nobatdaky gepleşik şu geljek hepdäniň sişenbe güni Stambulda geçiriler diýlip garaşylýar.
Şu geçen hepdäniň penşebe güni Eýranyň ýadro meselesi boýunça araçyl wekili Saed Jalili Ýewropa Bileleşiginiň we ABŞ-nyň Eýrana garşy girizen täze sanksiýalarynyň geljekki gepleşiklere “ýaramaz täsirini” ýetirjekdigini nygtap, ýörite resmi hat ýazdy. Ýöne ol bu “ýaramaz täsir” diýýäniniň nämedigini aýdyňlaşdyrmady.


text:
Özbegistanyň döwlete degişli demir ýol kompaniýasy ýurduň Termez şäherinden Täjigistanyň Halton welaýatyna barýan demir ýol gatnawyny togtatjakdygyny mälim etdi. Bu baradaky hatyň täjik tarapyna ýollanandygy habar berilýär.
Özbek tarapy uzaklygy 44 kilometre barabar bu ýoluň girdeji getirmeýändigini aýdyp, ony saklamaga mümkinçilikleriniň ýokdugyny öňe sürdi.
Täjik tarapy bolsa ýoluň ykdysady taýdan amatly däldigine garamazdan, onuň açyklygyna galmagyny isleýändigini, bu demir ýol gatnawynyň çykdajylaryny öz üstüne almaga taýýardygyny aýtdy. Bu barada Täjik demir ýollarynyň başlygynyň orunbasary Andreý Tropin habar berdi.
Täjik resmileriniň aýtmaklaryna görä, iki ýurduň arasynda “demir ýol” dawasynyň döremegine özbek häkimiýetleriniň Täjigistanda Rogun gidroelektro stansiýasynyň gurluşygyna garşy çykmagy sebäp boldy.


text:
Täzelikler
Bank ulgamyndaky özgerişler11.01.2017
Ýurdumyzda pul serişdeleriniň dolanyşygyny sazlaşdyrmak bank edaralarynyň işiniň baş maksady bolup durýar. Häzirki döwürde banklar ýeterlik pul serişdeleri bilen ýurdumyzyň ykdysady ösüşiniň depginini üpjün edýär hem-de pul serişdeleriniň dürli pudaklarda oýlanyşykly dolanyşygyna ýardam berýär. Şonuň bilen birlikde, banklar iri maýa goýum taslamalaryny maliýeleşdirmegiň möhüm çeşmesine öwrülýär. Maliýe toplumy ýurdumyzyň tutuş ykdysadyýetiniň netijeliligine örän oňyn täsir edýär, çünki onuň baş maksady milli pulumyzyň satyn alyş ukybyny üpjün etmekdir hem-de içerki sarp ediş bazarlarynda nyrhlaryň durnuklylygyny saklamakdyr.
MUKADDES GARAŞSYZLYGYŇ BOSAGASYNDA26.10.2016
Hormatly Prezidentimiziň saýasynda erkana ýaşaýan mähriban halkymyzyň her bir güni ýatdan çykmajak şanly senelere, taryhy wakalara beslenip, ak nur bolup dogýar. Bagtyýar durmuşymyzda röwşen ýollarymyzy ak geljege alyp barýan, geçmiş taryhymyzy, buýsançly şu günümizi, ýagty ertirimizi bagtyýar döwrana baky ýar eden biziň Gahryman Arkadagymyz, mähriban Watanymyz we mukaddes Garaşsyzlygymyzdyr.
Mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 25 ýyllygy26.10.2016
Mukaddes ýurt Garaşsyzlygymyzyň şanly 25 ýyllygynyň baýramçylygy bu gün her bir türkmenistanlynyň kalbyny joşa getirýar.
“Altyn-Asyr” plastik kartlaryna 5% girdeji01.10.2016
Türkmenistanyň “Daýhanbank” döwlet täjirçilik bankynyň müşderileri tarapyndan açylan “Altyn-Asyr” plastik kartlarynyň galyndy pul serişdelerine 2016-njy ýylyn oktýabr aýynyň 01-den başlap ýyllyk 5 göterim girdejiler hasaplanylyp aýma-aý kart hasabyna geçirilip başlanandygyny Size habar berýär.
2016-njy ýylyň 21-nji sentýabrynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Aziýanyň ösüş bankynyň prezidenti Takehiko Nakaony kabul etdi.
Myhman duşuşmaga döredilen mümkinçilik üçin hoşallyk bildirip, türkmen Liderini ýurdumyzyň Garaşsyzlygynyň ýakynlaşyp gelýän 25 ýyllyk şöhratly senesi bilen gutlap, türkmenistanlylara parahatçylyk we abadançylyk arzuw etdi. Aziýanyň ösüş bankynyň ýolbaşçysynyň nygtaýşy ýaly, özbaşdak ösüşiniň ýyllary içinde Türkmenistan durmuş-ykdysady ösüşiniň belent sepgitlerine ýetdi, onuň halkara abraýy artdy, şeýle hem dünýä jemgyýetçiligi tarapyndan alyp barýan içeri we daşary syýasaty doly goldawa eýe boldy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow sebitde iri Halkara howa menzilini işe girizmek dabarasyna gatnaşdy19.09.2016
2016-njy ýylyň 17-nji sentýabrynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň hem-de daşary ýurtlardan gelen köpsanly hormatly myhmanlaryň gatnaşmagynda ýurdumyzyň esasy howa derwezesiniň – türkmen paýtagtynyň täze Halkara howa menziliniň açylmagy mynasybetli uly dabara boldy.
2016-njy ýylyň 14-nji iýulynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Şweýsariýa Konfederasiýasynyň federal maliýe ministri jenap Ulrih Maureri kabul etdi.
“Altyn asyr” plastik kartylary arkaly bankomatlardan we terminallardan alnan nagt puluň möçberinden 1 % ýygym21.06.2016
Türkmenistanyň “Daýhanbank” döwlet täjirçilik banky, 2016-njy ýylyň 01-nji iýulyndan başlap şahsy taraplaryň “Altyn asyr” plastik kartylary arkaly bankomatlardan we terminallardan alnan nagt puluň möçberinden 1göterim ýygym hem-de nagt däl tölegleri amala aşyrylanda her bir geçirilen töleg üçin 0.20 manat ýygym almak hyzmatlaryny girizýär.
“Altyn-Asyr” plastik kartlaryna 2% girdeji21.06.2016
Türkmenistanyň “Daýhanbank” döwlet täjirçilik bankynyň müşderileri tarapyndan açylan “Altyn-Asyr” plastik kartlarynyň galyndy pul serişdelerine 2016-njy ýylyn aprel aýynyň 7-den başlap ýyllyk 2 göterim girdejiler hasaplanylyp aýma-aý kart hasabyna geçirilip başlanandygyny Size habar berýär.
Bilim-ylmyň şuglasy11.06.2016
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe Türkmenistanda bilim ulgamynda Türkmenistanyň Hormatly Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy we onuň ýolbaşçylygynda geçirilýän özgertmeler döwletiň we jemgyýetiň ählitaraplaýyn ösmeginiň esasyny düzýän maksatnamalarynyň biridir. Türkmenistanda bilim ulgamyny döwrebaplaşdyrmagyň baş maksady netijeli bilim ulgamyny döretmek bolup durýar, ol adam serişdelerini kämilleşdirmek, milletiň intellektual mümkinçiligini ýokarlandyrmak ýoly bilen Türkmenistanyň ykdysady taýdan ýokary göterilmegine, ykdysadyýetiň ähli pudaklarynyň hünärli işgärler bilen üpjün bolmagyna, ösüp barýan şahsyýetiň bilime bolan isleglerini kanagatlandyrmaga ýardam edýär.
MAGTYMGULY, SÖZLÄR TILI TÜRKMENIŇ17.05.2016
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň öňdengörüjilikli syýasaty netijesinde Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe Türkmenistan ösüşleriň bedew bady bilen öňe barýar. Milli Liderimiz tarapyndan 2016-njy ýylyň “Mirasa sarpa goýmak, Watany özgertmek ýyly” diýlip yglan edilmeginiň özünde hem uly many bardyr. Şonuň üçin geçmiş mirasymyza, gadymy we taryhy ýadygärliklerimize berilýän üns ýokary derejededir. Şunuň bilen baglylykda, döwürleriň we nesilleriň aýrylmaz baglanyşygyny, ynsanperwerliginiň beýik gymmatlyklaryna, parahatçylyk hem-de döredijilik ýörelgelerine üýtgewsiz ygrarlydygymyzy alamatlandyrýan milli baýram Türkmenistanyň Konstitusiýasynyň we Magtymguly Pyragynyň şygrýýet gününe bagyşlanan baýram ýurdumyzyň ähli ýerlerinde dabaraly ýagdaýda giňden bellenilýär.
ATLY ÝÖRIŞ - UÇAR GANATLY ÝÖRIŞ05.05.2016
2016-njy ýylyň 5-nji maýynda Homatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň gatnaşmagynda 2017-nji ýylda Aşgabatda geçiriljek Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň başlanmagyna 500 günüň galmagy mynasybetli köpçülikleýin atly ýörişe badalga berilmegi taryhy waka boldy. Aziada - 2017- ä badalga berilmegine 500 gün galmagyna gabatlanyp Nusaý galasynda guralan atly ýörişiň ýurdumyz üçin aýratyn uly ähmiýeti bar.
Bedewler – toýlarymyzyň bezegi23.04.2016
Türkmen halkynyň bedew atlaryna bolan söýgüsi örän uludyr. Bu söýgi gözbaşyny gadymdan alyp gaýdýar. Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň bedewe goýýan sarpasynda bütin türkmen halkynyň asyrlarboýy kemala gelen ýokary medeniýetini görmek bolýar. Her ýyl aprel aýynyň soňky ýekşenbesinde Türkmen bedewiniň baýramynyň bellenilmegi-de halkymyzyň uçar ganatyna, syrdaş ýoldaşyna goýýan hormat-sylagynyň bimöçberdigine güwä geçýär.
Il saglygy ýurt baýlygy15.04.2016
Hormatly Prezidentimiziň ýurt baştutanlygyna geçen ilkinji günlerinden başlap ähli ulgamlar bilen bir hatarda halkymyzyň saglygyna we ýurdumyzyň sport ulgamyna hem aýratyn üns berdi. Döwletimizi ösdürmekde, halkyň ýaşaýyş-durmuş derejesini ýokarlandyrmakda Mähriban Arkadagymyz uly işleri amala aşyrýar. Ilatyň beden we ruhy taýdan sagdyn bolmagyny gazanmakda sport esasy orny eýeleýär.
Manadyň durnuklylygy barada01.04.2016
Manadyň durnuklylygyny üpjün etmek «Türkmenistanyň Merkezi banky hakynda» Türkmenistanyň Kanunyna laýyklykda Türkmenistanyň Merkezi bankynyň maksatlarynyň biridir. Şu ugurda döwletimizde Türkmenistanyň Merkezi banky tarapyndan toplumlaýyn çäreler geçirilýär.
Täze ylham çeşmesi30.03.2016
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow halkymyza ýene-de bir ajaýyp “Çaý - melhem hem ylham” atly kitabyny peşgeş berdi. Arkadag Prezidentimiziň täze kitaplary ýazyp, onuň bilen halkymyzy begendirip durmagy eýýäm däbe öwrüldi.
Nowruz baýramy!18.03.2016
Pasyllaryň soltany baharyň gelmegi bilen tutuş tebigat janlanýar. Her paslyň öz gözelligi bar. Ýöne bahar paslynyň kalbyny heýjana salýan, gözelligine bendi edýän, görünmeýän, bilinmeýän jadysy bar. Dag-dereler ýaşyl begres geýende, durnalar gykuwlaşyp gelende, lemmer-lemmer gara bulutlar süýşüp, gök gübürdäp ýyldyrym çakanda, kükräp-kükräp bahar çagbasy ýaganda, kalbyňda üýtgeşik duýgular döreýär. Il içinde nowruz gijesi dünýä inen perzent üýtgeşik akylly-başly bolýar diýen ynam hem bar. Nowruzyň gelmegi bilen zenanlaryň teşwişi hem artyp, Bibileriň tagamy bolan semenini taýýarlamagyň ugrunda bolýarlar.
Ösüş ýolly Watanym18.03.2016
Hormatly Prezidentimiziň ýolbaşçylygynda ähli ulgamlaryň döwrebaplaşdyrylmagy ýurdumyzyň durmuş-ykdysady ösüşini işjeňleşdirmek üçin düýpli esas döredýär, raýatlaryň abadançylygy, eşretli ýaşaýşy onuň esasy ölçegi bolup durýar. Şonuň üçin hem, Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwrüniň ähli özgertmeleriniň özeninde adamlaryň ýaşaýyş-durmuş derejesini gowlandyrmak, ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny ýokarlandyrmak wezipeleri durýar. Munuň özi döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biridir.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň Pakistan Yslam Respublikasyna resmi sapary hakynda18.03.2016
2016-njy ýylyň 16-17-nji martynda Pakistan Yslam Respublikasynyň Premýer-ministri Muhammad Nawaz Şarifiň çagyrmagy boýunça Türkmenistanyň hormatly Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bu ýurtda resmi saparynda boldy.
2016-njy ýylyň 07-nji martynda «Awaza milli syýahatçylyk zolagynyň «Hazar» myhmanhanasynyň maslahatlar zalynda Türkmenistanyň Merkezi bankynyň Germaniýa Federatiw Respublikasynyň özge pulhanalaryň halkara hyzmatdaşlygy boýunça gaznasy bilen bilelikde guran «Bank işgärleriniň özbaşdak okuwyny ornaşdyrmak» atly sebitara okuw maslahaty öz işine başlady. Oňa Germaniýadan, Gyrgyz Respublikasyndan we Täjigistan Respublikasyndan wekiller, Merkezi bankyň, ýurdumyzyň karz beriji edaralarynyň, Türkmen döwlet ykdysadyýet we dolandyryş institutynyň, Türkmen döwlet maliýe institutynyň wekilleri gatnaşýarlar.
2016-njy ýylyň 07-nji martynda türkmen paýtagtynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň we düýn resmi sapar bilen gelen Katar Döwletiniň Emiri Şeýh Tamim Bin Hamad Al-Taniniň arasynda gepleşikler geçirildi.
Türkmen zenanlary - bagtyýarlyk döwründe07.03.2016
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň saýasynda özüne mähremligi, gözelligi, näzikligi jemleýän mähriban ene-mamalarymyza we gelin-gyzlarymyza has uly sarpa goýulýar. Parasatly ýurt Baştutanymyzyň her bir il-ýurt bähbitli alyp barýan uly tutumlarynda bolsa, eneleriň rahatlygy, eneleriň bagty, nesilleriň röwşen geljegi görünýär.
2016-njy ýylyň 23-nji fewraly paýtagtymyzdaky Sergi köşgünde Eýran Yslam Respublikasynyň harytlarynyň ХII ýöriteleşdirilen sergisi öz işine başlady. Türkmenistanyň Söwda-senagat edarasy tarapyndan guralan sergide goňşy ýurduň esasy pudaklarynyň kärhanalarynda öndürilýän önümleriň köp görnüşleri görkezilýär.
Türkmenistanyň Prezidenti Eýran Yslam Respublikasynyň Prezidentiniň ýerine ýetiriş işleri boýunça orunbasaryny kabul etdi24.02.2016
2016-njy ýylyň 23-nji fewraly Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Eýran Yslam Respublikasynyň Prezidentiniň ýerine ýetiriş işleri boýunça orunbasary jenap Mohammad Şariatmadarini kabul etdi. Ol EYR-nyň XII ýöriteleşdirilen sergisine gatnaşmak maksady bilen, öz ýurdunyň wekiliýetine ýolbaşçylyk edip, türkmen paýtagtyna geldi.
Baýdak – döwletliligiň nyşany18.02.2016
Türkmenistanyň Döwlet baýdagynyň güni bu ýyl “Mirasa sarpa goýmak, Watany özgertmek ýylynda” , Garaşsyzlygymyzyň şanly 25 ýyllyk we hemişelik Bitaraplygymyzyň 21 ýyllygynyň baýram ediljek ýylynda toýlanýar. Döwlet baýdagy Watanymyyzyň özbaşdaklygyny we özygtyýarlylygyny, şeýle-de agzybirligini hem Bitaraplygyny alamatlandyrýan döwlet häkimiýetiniň resmi nyşanydyr. Halkymyzyň milli buýsanjy we döwletliligiň nyşany bolan Döwlet baýdagymyzda halkyň ar-namysy, Watana bolan söýgisi hem buýsanjy jemlenendir. Döwlet baýdagymyzyň baýramçylygynyň her ýylda uludan bellenilmegi oňa goýulýan hormatdan nyşandyr.
Türkmenistanyň Döwlet baýdagynyň şekiline seredip, ony okap bolýar. Ondaky her bir şekil ýa-da reňk türkmeniň öňden gelýän gyzyldan gymmatly mukaddesliklerini, ýaşaýyş babatdaky pähim-parasatly düşünjelerini hem-de olaryň asyrlaryň jümmüşine uzap gidýän taryhyny inçeden yzarlaýar. Baýdak hakynda gürrüň gozgalanda, ilki bilen halkymyzyň taryhy, ata-babalarymyzyň döwlet döretmekde we gurmakda, şonuň bilen bir hatarda halkyň agzybirligini, parahatçylygyny we rahatlygyny üpjün etmekde bitiren ägirt uly işleri, bu ugurda döreden gymmatlyklary hakydaňa düşýär.
Arkadagyň ak ýolunda, baky parla Baýdagym!18.02.2016
Ýurdumyz-Berkarar, Ilimiz-Bagtyýar, bagy-bossan Watanymyz Arkadagymyzyň paýhasyndan güller açýar. Şeýle ajaýyp zamanada ak ýollarda ýaşyl Baýdagymyz elmydama parlaýar.
Parzdepe ýadygärligi hakynda16.02.2016
Ýaňy ýakynda, Türkmenistanyň Hormatly Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow dikuçarda Aşgabadyň eteginde ýerleşen taryhy ýadygärlikleriň ýagdaýy bilen tanyşdy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow iri halyçylyk toplumynyň açylyş dabarasyna gatnaşdy16.02.2016
2016-njy ýylyň 15-nji fewraly ýurdumyzda milli senenamamyzda möhüm orun eýeleýän şanly seneler mynasybetli täze binalaryň we desgalaryň açylyş dabarasyny guramak asylly däbe öwrüldi. Şu gün ählihalk baýramçylygy bolan Türkmenistanyň Döwlet baýdagynyň gününiň öňüsyrasynda paýtagtymyzyň Abadan etrabynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň gatnaşmagynda haly we haly önümleriniň senagat taýdan önümçiligi boýunça iri “Abadan haly” açyk görnüşli paýdarlar jemgyýetiniň açylyş dabarasy boldy.
MILLI TARYHYM-MEDENI MIRASYM11.02.2016
Mälim bolşy ýaly, 2016-njy ýyl Türkmenistanda Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen “Mirasa sarpa goýmak, Watany özgertmek” ýyly diýen şygar astynda geçer. Biziň mirasymyz uly hem-de dürli öwüşginli bolup, paýtagtymyzyň hem-de ýurdumyzyň ähli welaýatlarynyň döwlet muzeýlerinde aýawly saklanýan genji-hazynany, arheologlar tarapyndan açylmagyna garaşýan, medeniýetiň, söwdanyň we senetleriň gülläp ösen, müňýyllyklaryň dowamynda ylham joşgunynyň hem-de bilim baýlygynyň toplanan şäherleri öz içine alýar.
Mirasymyz milli guwanjymyzdyr11.02.2016
Berkarar döwletimizň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň tagallalary netijesinde taryhy-medeni ýadygärliklerimizi goramaga, aýawly saklamaga, öwrenmäge we baýlaşdyrmaga gönükdirilen işler has giň gerime eýe boldy.
Milli mirasymyz- Milli mertebämiz!11.02.2016
Ýurdumyz Arkadag Prezidentimiziň saýasynda syýasatda, ykdysadyýetde, medeniýetde görülip eşidilmedik belent sepgitlere ýetdi.
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiz milli mirasymyzy ählitaraplaýyn öwrenmek, ony gorap saklamak barada döredip beren giň mümkinçiliklerinden peýdalanyp, gözbaşyny müňýyllyklaryň jümmüşinden alyp gaýdýan medeni mirasymyzyň ruhy hem-de durmuşy ähmiýetini, umumadamzat gymmatlyklaryny öwrenmek, gorap saklamak hem-de geljekki nesillerimize ýetirmek her birimiziň borjumyzdyr.
Täze neşirleriň tanyşdyrylyş dabaralary11.02.2016
2016-njy ýylyň 30-njy ýanwarynda Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Mukamlar köşgünde Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň mähriban halkymyza sowgat beren “Paýhas çeşmesi” atly kitabynyň tanyşdyrylyş dabarasy boldy. Bu çäre Mirasa sarpa goýmak, Watany özgertmek ýyly mynasybetli guraldy.
Türkmenistanyň Prezidenti Owganystanyň adatdan daşary we doly ygtyýarly ilçisini kabul etdi.11.02.2016
2016-njy ýylyň 10-njy fewraly hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Owganystan Yslam Respublikasynyň Türkmenistanda öz diplomatik işini tamamlaýan Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi Mohammad Fazil Saýfini kabul etdi.
2016-njy ýylyň 10-njy fewraly ir bilen Sarahs demir ýol menzilinde Hytaý-Gazagystan-Türkmenistan –Eýran ugry boýunça herekete girizilen synag otlusyny garşylamak dabarasy boldy.
2016-njy ýylyň 9-njy fewraly türkmen paýtagtynda Türkiýe Respublikasynyň eksport harytlarynyň däp bolan sergisi öz işine başlady, bu çäräni Türkmenistanyň Söwda-senagat edarasy “Meridýen Uluslararasi Fuarçilik” türk kompaniýasy bilen bilelikde gurdy.
2016-njy ýylyň 2-nji fewraly paýtagtymyzda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýolbaşçylygynda Türkmenistanyň Konstitusiýasyny kämilleşdirmek baradaky konstitusion toparyň mejlisi geçirildi. Mälim bolşy ýaly, bu topar döwlet Baştutanymyzyň Permanyna laýyklykda 2014-nji ýylyň maý aýynda konstitusion özgertmeleri durmuşa geçirmek we ýurdumyzyň Esasy Kanunyny Türkmenistany syýasy we durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň häzirki zaman talaplaryna laýyk getirmek maksady bilen döredildi.
Geçmişimiziň ýaňy - geljegimiziň daňy.02.02.2016
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başda durmagynda Bitarap Türkmenistanda milli mirasymyzy gorap saklamak babatynda diňe bir ýurdumyzyň çäginde däl, eýsem, halkara derejede alnyp barylýan işleriň hem iňňän uly ähmiýeti bardyr.
2016-njy ýylyň 28-nji ýanwary Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Russiýa Federasiýasynyň wekilçilikli topara ýolbaşçylyk edip Aşgabada gelen daşary işler ministri Sergeý Lawrowy kabul etdi.
2016-njy ýylyň 27-nji ýanwary Türkmenistanyň Goranmak ministrliginiň Merkezi serkerdeler öýüniň mejlisler zalynda Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleriniň döredilmeginiň 24 ýyllygyna hem-de Watan goragçylarynyň gününe bagyşlanan dabaraly maslahat geçirildi. Dabara gatnaşyjylary hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow göni wideoaragatnaşyk arkaly şanly sene bilen gutlady.
2016-njy ýylyň 20-nji ýanwary Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow paýtagtymyzyň howa menzilinden Türkmenbaşy şäherine uçdy. Ol özüniň gysga möhletleýin dynç alyş wagtynda "Awaza" milli syýahatçylyk zolagyna gelip, Hazar deňziniň gözel kenarynda emele gelýän dünýä derejesindäki ajaýyp şypahana bilen tanyşdy.
2016-njy ýylyň 17-nji ýanwary Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow ahalteke bedewleriniň saklanylýan ýerine baryp, ynsan gylykly bedewler bilen didarlaşdy.
Müňýyllyklaryň dowamynda dünýä medeniýetiniň ösüşine ägirt uly goşant goşan türkmen halky özboluşly medeni mirasyny aýawly saklamak, baýlaşdyrmak we dünýäde giňden wagyz etmek ýörelgelerini şu ýyl Garaşsyzlygynyň 25 ýyllygyny dabaralandyrýan Türkmenistanyň döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň birine öwürdi.
Pres reliz13.01.2016
Berkarar döwletiň bagtyýarlyk döwründe ýurdumyzda Visa, MasterCard halkara töleg ulgamlarynyň kartlary arkaly içerki hem-de halkara tölegleri geçirmäge, bank hasaplarynyň üsti bilen daşary ýurt puluny satyn almaga giň şertler döredildi.
2016-njy ýylyň 12-nji ýanwarynda Türkmenistanyň Mejlisinde her ýylyň başynda geçirilýän hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň milli parlamentiň deputatlary bilen duşuşygy boldy. Onuň barşynda Mirasa sarpa goýmak, Watany özgertmek ýyly diýlip yglan edilen 2016-njy ýylda Mejlisiň kanunçykaryjylyk deputatlarynyň öňünde durýan möhüm wezipeler kesgitlendi.
2016-njy ýylyň 8-nji ýanwarynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň giňişleýin mejlisini geçirdi. Mejlisiň gün tertibine ýurdumyzda 2015-nji ýylda alnyp barlan işleriň netijelerini jemlemek hem-de ýakyn geljek üçin milli ykdysadyýetimiziň pudaklarynyň öňünde durýan ileri tutulýan wezipeleri kesgitlemek bilen baglanyşykly meseleler girizildi. Şeýle hem möhüm resminamalaryň birnäçesiniň taslamalaryna garaldy.
2016-njy ýylyň dowamynda Türkmenistanyň «Daýhanbank» döwlet täjirçilik banky tarapyndan ýerine ýetirilmeli işler07.01.2016
2016-njy ýylyň dowamynda Türkmenistanyň «Daýhanbank» döwlet täjirçilik banky tarapyndan ýerine ýetirilmeli işler şu aşakdakylardan ybarat:
-
Türkmenistanyň «Daýhanbank» döwlet täjirçilik banky tarapyndan ilatymyza berilýän karzlaryň gerimini giňeltmek;
-
Ýurdumyzyň raýatlaryna Türkmenistanyň Prezidentiniň degişli kararlary boýunça ýeňillikli karzlary bermek;
-
Önümçilik maksatly karzlaryň gerimini giňeltmek;
2015-nji ýylyň 23-nji dekabrynda ýurdumyzyň Baş arçasy dürli öwüşginli yşyklara beslendi. Ol hemmeleriň söýüp garşylaýan we täsinliklere baý bolan Täze ýyl baýramçylygynyň ýakynlaşyp gelýändigini alamatlandyrdy.
Bitarap diýara Täze ýyl geldi!23.12.2015
Bu günki gün Gahryman Arkadagymyzyň bütin dünýäde we ýurdumyzyň çarýanynda täze başlangyçlara, toplumlaýyn özgertmelere rowaçlyk bermegi halkymyzyň eşretli durmuşyna aýratyn öwüşgin çaýýar. Geçen her bir günimiziň türkmeniň taryhyna ýatdan çykmajak ýakymly wakaly sahypany ýazýar. Täze eýýam Türkmenistanyň halkara abraýynyň günsaýyn artýandygyna, dünýä bileleşiginiň hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň alyp barýan syýasatyny giňden goldaýandygyna we ykrar edýändigine şaýatlyk edýän buýsandyryjy wakalar bilen taryha ýazylýar.
Türkmenbaşy, 22-nji dekabr (TDH). Şu gün Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumynda nebiti ilkinji gezek gaýtadan işleýän, kuwwaty ýylda 3 million tonna çig nebiti gaýtadan işlemäge ukyply bolan ELDAD-HT-7 desgasy hem-de umumyzawod hojalyk desgalary açylyp, ulanmaga berildi.
2015-nji ýylyň 22-nji dekabrynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow iş sapary bilen Balkan welaýatyna ugrady.
2015-nji ýylyň 13-nji dekabry Mary welaýatynda Türkmenistan-Owganystan-Pakistan-Hindistan /TOPH/ gaz geçirijisiniň hem-de “Galkynyş” gaz känini senagat taýdan özleşdirmegiň ilkinji nobatdakysynyň desgalarynyň gurluşygyna badalga berildi. Bu desgalar başlangyç tapgyrda täze energetika geçirijisiniň serişde binýadyna öwrüler. Dabara Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow hem-de ýakynda ýurdumyza saparlar bilen gelen Owganystan Yslam Respublikasynyň Prezidenti Mohammad Aşraf Gani, Pakistan Yslam Respublikasynyň Premýer-ministri Nawaz Şarif we Hindistan Respublikasynyň Wise-prezidenti Mohammad Hamid Ansari gatnaşdylar.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň “Bitaraplyk syýasaty: parahatçylygyň, howpsuzlygyň we ösüşiň ugrunda halkara hyzmatdaşlyk” atly halkara maslahatda sözlän sözi14.12.2015
Hormatly döwlet Baştutanlary! Hormatly wekiliýetleriň ýolbaşçylary we agzalary! Hanymlar we jenaplar!
Şu gün şu zalda bütin dünýäden döwlet we hökümet baştutanlary, parlamentleriň, iri halkara guramalaryň ýolbaşçylary, görnükli diplomatlar, syýasy we jemgyýetçilik işgärleri bu halkara maslahata gatnaşmak üçin ýygnandylar. Ilki bilen, gadyrly myhmanlarymyza mähirli salam bilen ýüzlenýärin.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bilen ýurdumyza resmi sapar bilen gelen Belarus Respublikasynyň Prezidenti Aleksandr Lukaşenkonyň arasynda gepleşikler geçirildi11.12.2015
2015-nji ýylyň 10-njy dekabry Aşgabatda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bilen ýurdumyza resmi sapar bilen gelen Belarus Respublikasynyň Prezidenti Aleksandr Lukaşenkonyň arasynda gepleşikler geçirildi.
Şanly baýramyň – Türkmenistanyň hemişelik bitaraplyk halkara-hukuk derejesine eýe bolmagynyň 20 ýyllygynyň öň ýanynda ýurdumyzyň Merkezi banky tarapyndan her haýsysynyň gymmaty 50 manada deň bolan altyn we kümüş şaýy pullary hem-de şol pullaryň toplumy çykaryldy. Bu ýurdumyzyň we daşary döwletleriň köpsanly pul ýygnaýjylary üçin ajaýyp sowgat bolar.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Paýtagtymyz boýunça iş saparyny amala aşyrdy08.12.2015
2015-nji ýylyň 7-nji dekabrynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow paýtagtymyz boýunça iş saparyny amala aşyryp, şäheriň merkezi köçeleriniň abadanlaşdyrylyşy bilen tanyşdy.
2015-nji ýylyň dekabr aýynyň 4-ne paýtagtymyzda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlyklyk etmeginde Türkmenistanyň Ýaşulularynyň maslahatynyň dabaraly mejlisi geçirildi. Ol ýetip gelýän baýramçylyga - biziň döwletimiziň Bitaraplyk derejesine eýe bolmagynyň 20 ýyllygyna bagyşlandy. Umumymilli maslahatyň çäklerinde şanly sene mynasybetli watandaşlarymyzyň birnäçesine döwlet sylaglaryny gowşurmak dabarasy boldy.
2015-nji ýylyň 2-nji dekabrynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Ahal welaýaty boýunça amala aşyran iş saparynyň barşynda Gökdepe etrabynyň Gökdere obasynda gurulýan 600 baş atçylyk toplumynda we 114 hojalyk üçin ýaşaýyş jaýlary toplumynda alnyp barylýan işleriň depgini bilen ýakyndan tanyşdy. Bu ýerde milli Liderimizi Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň käbir orunbasarlary, ministrlikleriň we pudak edaralarynyň birnäçesiniň ýolbaşçylary garşyladylar.
2015-nji ýylyň noýabr aýynyň 28-29-na Paýtagtymyzyň Sergi köşgünde Türkmenistanyň pagta önümleriniň V halkara sergi-ýarmarkasy hem-de «Türkmenistanyň pagta önümleri we dünýä bazary» atly halkara maslahaty öz işine başlady. Pudaklaýyn wekilçilikli iki günlik forumy “Türkmenpagta” döwlet konserni, Türkmenistanyň döwlet haryt çig-mal biržasy hem-de Söwda-senagat edarasy guradylar.
Türkmenistanyň Prezidenti gazy eksport ediji ýurtlaryň döwlet baştutanlarynyň sammitine gatnaşdy24.11.2015
2015-nji ýylyň 23-nji noýabrynda Eýrat Yslam Respublikasynda resmi saparynda bolýan Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Tähranda geçirilen gazy eksport ediji ýurtlaryň Forumynyň döwlet Baştutanlarynyň Sammitine gatnaşdy.
Durnukly ösüşiň kepili12.11.2015
1993-nji ýylyň 1-nji noýabrynda, ýurdumyzda kabul edilen Kanuna laýyklykda , töleg we hasaplaşyk serişdesi hökmünde, türkmen manady we onuň bölek şaýylyklary bolan teňňe dolanyşyga girizildi.
Durnukly manat - durnukly ösüş09.11.2015
Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda ýurdumyzyň ykdysadyýeti ýokary depginler bilen ösüş gazanýar. Muňa 2015-nji ýylyň 1-nji maýynda ýurdumyzyň durmuş-ykdysady ösüşiniň şu ýylyň dört aýynyň jemlerine bagyşlanyp geçirilen Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň mejlisinde berlen hasabatlardan hem göz ýetirip bolýar.
Milli manadymyzyň 22 ýyllygyna04.11.2015
2015-nji ýylyň 1-nji noýabrynda Türkmenistanyň Merkezi bankynyň mejlisler zalynda milli manadymyzyň dolanyşyga girizilmeginiň 22 ýyllygyna bagyşlanan ylmy-amaly maslahat geçirildi. Oňa hökümetiň agzalary, döwlet we paýdarlar-täjirçilik banklarynyň, ykdysady topluma girýän ministrlikleriň we edaralaryň ýolbaşçylary we hünärmenleri, ýokary okuw mekdepleriň professorlary, mugallymlary we talyplary, şeýle hem ýurdumyzyň Ylymlar akademiýasynyň, Türkmenistanyň Prezidentiniň ýanyndaky Döwlet gullugy akademiýasynyň hem-de köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekilleri gatnaşdylar.
Durnukly ösüş boýunça ýokary derejedäki bu duşuşygyň Birleşen Milletler Guramasynyň döredilmeginiň 70 ýyllygynyň bellenilýän döwründe geçirilmegi bu çärä aýratyn ähmiýet berýär.
2015-nji ýylyň 10-njy sentýabrynda “Awaza”milli syýahatçylyk zolagynyň Kongresler merkezinde hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlyklyk etmeginde Türkmenistanyň Ýaşulularynyň nobatdaky maslahaty geçirildi. Ol Türkmen döwletiniň we jemgyýetiniň durmuşynda möhüm şanly waka boldy.
Şanly ýylyň möhüm taryhy wakalary09.09.2015
2015-nji Bitaraplyk we parahatçylyk ýylynyň 7-8-nji sentýabrynda Türkmenistanyň Ýaşulularynyň maslahatyna gabatlanyp, hormatly Prezidentimiziň gatnaşmagynda Türkmenbaşy şäheriniň Awaza etrabynda “Daýanç”,”Ýelken” atly binalar, sport toplumy, söwda-merkezli ýaşaýyş jaý toplumy,. . .
Bolgariýa Respublikasynyň Premýer-ministri Boýko Borisowyň Türkmenistana resmi sapary hakynda26.08.2015
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň çakylygy boýunça Bolgariýa Respublikasynyň Premýer-ministri Boýko Borisow 2015-nji ýylyň 24-25-nji awgusty aralygynda Türkmenistanda resmi saparynda boldy. . .
2015-nji ýylyň 7-nji iýulynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň tabşyrygy boýunça Türkmenistanyň Mejlisiniň Başlygy A.Nurberdiýewa Gana Respublikasynyň Türkmenistanda işe başlan Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi jenap Alhaji Bawa Gilbert Aembillahdan ynanç hatyny kabul etdi.
2015-nji ýylyň 12-nji aprelinde Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Koreýa Respublikasynyň Tegy şäherinde geçirilen VII Bütindünýä suw forumynyň açylyş dabarasyna gatnaşdy.
2015-nji ýylyň 6-8-nji aprel aralygynda Moldowa Respublikasynyň Prezidenti Nikolaýe Timofti Türkmenistanda resmi saparynda boldy. Aşgabatda türkmen-moldowan gepleşikleri ýokary derejede geçirildi. Olaryň üstünlikli geçmegi däbe öwrülen dostlukly gatnaşyklary milli bähbitlere we bar bolan uly mümkinçiliklere gabat gelýän hil taýdan täze derejä çykarmaga bolan özara islegler bilen kesgitlenildi.
2015-nji ýylyň 8-nji aprelinde Türkmenistanyň hormatly Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Hindistan Respublikasynyň daşary işler ministri Suşma Swarajy kabul etdi.
Türkmenistan suwdan peýdalanmak we ekologiýa ulgamlarynda halkara hyzmatdaşlygyny işjeňleşdirýär03.04.2015
2015-nji ýylyň 2-nji aprelinde paýtagtymyzyň “Mizan” täjirçilik merkezinde “Suw damjasy – altyn dänesi” baýramçylygyna gabatlanylyp, “Suw serişdeleriniň tygşytly we netijeli peýdalanmagyň hem-de daşky gurşawy aýawly saklamagyň möhüm meseleleri” atly halkara maslahat geçirildi.


text:
Duşenbe güni Gyrgyzystanyň paýtagty Bişkekde öz çagalaryna HIV wirusy ýokaşan eneleriň bir topary parlament binasynyň öňünde protest demonstrasiýasyny geçirdiler.
Ýurduň Oş regionyndan gelen 10-dan gowrak aýal maşgala öz çagalaryna ýerli keselhanada gan goýberlende, bu wirusyň olara ýokaşandygyny aýdýarlar.
Geçen hepde bu aýallar Oş şäheriniň keselhanasynyň önünde-de şuňa meňzeş protest aksiýasyny geçiripdiler.
Parlamentiň spikeri Akmatbek Keldibekow 17-nji noýabrda bu eneler bilen duşuşanda, bu ejir çeken maşgalalara parlamentiň ýörite fondundan 1 million sum, ýagny, 21 müň 500 dollar töweregi serişde goýbermeklige söz berdi.
Ýerli aktiwistler ýakynda Gyrgyzystanyň günorta regionynda medisina işgärleriniň geleňsizligi netijesinde 200 töweregi çaganyň HIV wirusy bilen keselländigini aýdýarlar.


text:
Çarşenbe güni BMG-niň Haga sudy bosniýaly ozalky horwat syýasatçylaryndan we harby ýolbaşçylaryndan altysyny uruş jenaýatçylygy bilen bagly türme tussaglygyna höküm etdi.
Hususan-da, Haga sudy 1990-njy ýyllarda Bosniýadaky uruşlarda uruş jenaýatçylyklaryny amala aşyranlykda günäli tapyp, olary 10 ýyl bilen 25 ýylyň aralygynda dürli mohletlere türme tussaglygyna höküm etdi.
Şol döwürde Bosniýada “Gersog-Bosna” ady bilen öz-özüniň özbaşdaklygyny yglan eden prowinsiýanyň lideri Ýadranko Prliçe 25 ýyl türme tussaglygy berildi.
Tussaglyga höküm edilen ozalky horwat resmilerinden altysam bosniýaly musulmanlary yzarlamakda, öldürmekde we olary güýç bilen öz ýaşaýan ýerlerinden deportasiýa etmekde günäli tapyldy.


text:
Gazagystanyň howpsuzlyk güýçleri ýurduň iň uly şäheri Almatyda terrorçylykda şübhelenilýän üç adamy tussag etdiler.
Gazagystanyň Milli Howpsuzlyk Komitetiniň (KNB) 11-nji oktýabrda beren maglumatyna görä, tussag edilen şol adamlar ýurduň kanun goraýjy resmilerine garşy birnäçe terrorçylykly aktlary amala aşyrmagy planlaşdyrýardy.
Gazak Milli Howpsuzlyk Komitetiniň derňewçileriniň beýanatda aýtmagyna görä, olar şübhelileriň eýeçiligindäki ekstremist mazmunly maglumatlary, şeýle-de, partladyjy serişdeleri ýasamak üçin ulanylýan serişdeleriň böleklerini tapypdyrlar.
Şu ýylyň iýun aýynda gazak häkimiýetleri ýurduň demirgazyk-günbataryndaky Aktobe şäherinde yslamçy söweşiji diýlip güman edilýän 25 adamyň birnäçe hüjümleri amala aşyrandygyny hem-de parahat ilatdan bäş adamy we Gazagystanyň howpsuzlyk güýçlerinden üç harbyny öldürendigini aýdýarlar.
Şonda gazak howpsuzlyk güýçleri ýaragly adamlaryň 18 sanysyny öldürip, ýedisini tussag etdiler.


text:
2013-nji ýylyň fewral aýynyň 27-si gün Amyderýa jülgesiniň bada-bat iki etrabynda her biri 180 çaga niýetlenen täze häzirki zaman çagalar baglarynyň ulanmaga berilmegi mynasybetli dabaraly çäreler boldy. Çagalar baglarynyň biri Farap etrabynyň “Bitik” geňeşliginde, beýlekisi bolsa Garaşsyzlyk etrabynyň “Ýyldyz” geňeşliginde körpeler üçin öz gapylaryny giňden açdy.
"Türkmenistanyň Prezidentiniň obalaryň, şäherçeleriň, etraplardaky şäherleriň we etrap merkezleriniň ilatynyň durmuş-ýaşaýyş şertlerini düýpli özgertmek boýunça 2020-nji ýyla çenli döwür üçin Milli maksatnamasynyň" çäklerinde gurlan täze çagalar baglary öňdebaryjy tehnologiýalary we häzirki zaman timarlaýyş serişdelerini ulanmak bilen özboluşly binagärlik keşbinde bina edildi we ähli ölçegleri boýunça bildirilýän ýokary talaplara laýyk gelýär. Has oňaýly, owadan mebel bilen enjamlaşdyrylan ýatylýan otaglar, oýun oýnamak we okuw geçmek üçin giň hem-de ýagty otaglar, çagalar döredijiliginiň synp otaglary körpeleriň ygtyýaryndadyr, şol otaglarda mekdep ýaşyna çenli çagalar surat çekip, şekiljikleri ýasap bilerler, şeýle hem bu ýerde naharhana, aýdym-saz zallary, lukmançylyk otagy bar.
Täze iki gatly çagalar baglarynda ösüp gelýän oba çagalarynyň başlangyç bilim almagy, türkmen, rus we iňlis dillerini öwrenmegi üçin ähli şertler göz öňünde tutulandyr. Kompýuter we lingafon otaglary häzirki zaman okuw tehnikasy, multimediýa tehnologiýalary bilen üpjün edilendir. Körpeleriň beden taýdan taplanmagy üçin sport zallary, ýapyk suwa düşülýän howuzlar, owadan bezelen tomusky dynç alyş ýerleri, pawilonlar, sallançaklar, typylýan ýerler bolan oýun oýnalýan meýdançalar göz öňünde tutuldy. Çagalar baglarynyň töweregindäki çäkler abadanlaşdyryldy, bagy-bossanlyga öwrüldi we ertekilerdäki gahrymanlaryň şekilleri bilen bezeldi. Her bir çagalar bagynda özbaşdak ýyladyş, suw we energiýa üpjünçiligi ulgamy bar.
Baýramçylyk äheňinde bezelen çagalar baglarynyň açylyş dabaralary çagalaryň şatlyk-şagalaňlaryna, döredijilik toparlarynyň aýdym-sazlaryna we tanslaryna beslendi. Dabaralara oba ýaşaýjylary we köp sanly myhmanlar—welaýat we etrap häkimlikleriniň, jemgyýetçilik guramalarynyň wekilleri, ýaşulular, ýaşlar gatnaşdylar. Çykyş edenler ösüp gelýän ýaş nesliň hemmetaraplaýyn sazlaşykly ösmegi we terbiýelenmegi üçin ähli zerur şertleriň döredilmeginiň milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen Türkmenistanda amala aşyrylýan bilim özgertmeleriniň özeni bolup durýandygyny aýratyn nygtadylar. Ata Watanymyzda çagalar we olaryň geljegi hakyndaky alada ileri tutulýan döwlet wezipeleriniň derejesine çykaryldy.
Dabaralara gatnaşyjylar türkmen halkynyň eşretine gönükdirilen aladalary, şäherleriň we obalaryň ilatynyň ýaşaýyş-durmuş şertleriniň okgunly özgerýändigi üçin Türkmenistanyň Prezidentine çäksiz hoşallyk bildirdiler.
Şu gün “Bitik” we ‘Ýyldyz” geňeşliklerinde gapylaryny giňden açan häzirki zaman çagalar baglaryny ýerli hususy kärhanalaryň hünärmenleri gurdy, olaryň iň gowularyna gymmatly sowgatlar gowşuryldy.
27,02,13ý TDH
01 марта 2013
Hormatly agzalar bu habar barada öz pikirleriňizi teswirler arkaly ýazyp bilersiňiz!
01 марта 2013
Geljek diňe ýaşlar bilen,Gutly bolsyn. gaty gowy.


text:
Türkmenistanyň hökümet başlygynyň orunbasary Tuwakmämmet Japarow 12-nji noýabrda geçen hökümet maslahatynda geljek ýyl sosial pudaga has kän serişde goýberiljegini aýtdy.
TDH-niň habaryna görä, 2011-nji ýyl boýunça döwlet býujetiniň çykdajylarynyň 75,7 prosentini sosial pudaga, bilime, ylma, saglygy saklaýyşa, medeniýete we sosial üpjünçilige, aýlyklary, pensiýalary, kömek pullaryny we stipendiýalary köpeltmäge gönükdirmek nazarda tutulýar.
Bu 2010-njy ýyl bilen deňeşdirilende 28,3 prosent köp serişdäniň sosial pudaga harç ediljegini görkezýär.


text:
Penşenbe güni Ukrainanyň Donesk şäheriniň resmileri bu şäherdäki ýerli Azerbaýjan jemgyýetiniň başlygy Igbal Mahmudowyň öldürilmegi bilen baglanyşykly waka boýunça jenaýat işiniň gozgalandygyny mälim etdiler.
Donesk oblastynda “Azerbaýjan Kongresi” ady bilen döredilen guramanyň başlygy, 35 ýaşly tanymal biznesmen Igbal Mahmudow hepdäniň çarşenbe güni näbelli bir adam tarapyndan atylyp öldürildi.
Gözli şaýatlar Doneskdäki bir restoranyň ýanynda onuň maşynyndan düşüp, ýöräp barýarka, oňa garşy näbelli bir adamyň bäş gezek ok atandygyny aýdýarlar.
Ukrainanyň polisiýasy Igbal Mahmudowyň janyna kast edişligiň kim tarapyndan gurnalyp bilinjekdigi barada häzirlikçe hiç bir çaklamany öňe sürmeýär.


text:
Türkmenistana girmek dilde aňsat. Bu Orta Aziýa respublikasy dünýäniň iň awtoritar we zabun döwletleriniň biri hasaplanýar. Orta Aziýanyň Demirgazyk Koreýasy. 2006-njy ýyldan bäri prezident bolan Gurbanguly halka öz golastynda ýaşamagy kynlaşdyrýar. Ol özünden öňki prezidentiňkiden hem güýçli şahsyýet kultuny ýöredýär. Prezident ýaňy golaýda paýtagtda özüniň 21 metr çemesi heýkelini dabara bilen açyp, milli baýramçylyk paradynda onuň töwereginde agtygyny atly aýlady. Gurbanguly ýurtda ösüş bolýar diýen duýgyny oýarmak üçin, hatda reňki ak bolmadyk maşynlaryň importyny gadagan etmek ýaly işlere ýüz urýar.
Türkmenistanyň uzak demirgazyk-günbatarynda Gazagystan bilen aralykdaky serhede gözegçilik edýän elleri kalaşnikowly bir topar esgeriň ýanynda taşlanýan ýüzlerçe lada maşynlary ýatyr.
Bu hem türkmen prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň hiç bir ülňä laýyk gelmeýän oslanmadyk permanlarynyň açyk netijeleriniň biri. Türkmen prezidenti golaýda düşnüksiz, ýöne ozüne mahsus ýene bir höküm çykardy. Bu höküme görä, ýurtda çykanyna dokuz ýyldan aşan lada maşynlarynyň islendik goýberilişiniň ulanylmagyna gadagançylyk girizildi. Bular ýaly maşyny bolan ýüzlerçe türkmenler ýa eglenmän öz ladalaryny serhediň gyrasyndaky eýesiz ýere taşlap gaýtmak, ýogsa-da türmä basylmak gorkusy bilen ýüzbe-ýüz boldular. Türkmenistan bir garyp ýurt. Adamlarda täze maşyn almaga gurp ýok.
“Gurbangulynyň syýasatyna dil ýetirmäge hiç kim ýürek edenok”
Maşynlar üç aý bäri şol ýerde poslap ýatyr. Olar diňe päsgelçilik döredýär, çözgüt göze ilenok. Ýoluň ýarpysyny ladalar tutýar. Garşy tarapdan gelýän maşynlar bolsa, seresaplylyk bilen olaryň gapdalyndan ýöremeli. Men geçjek bolamda esgerler gygyryşyp, bir darajyk ýol açýarlar. Maşynlaryň hemmesi açyk, ýöne olar diňe biziň ünsümizi özüne çekýär. Esgerler üçin olar sahnanyň bir bölegi. Ýerli ilat hem olara öwrenişipdir.
Näme üçin diýip sorag berýän ýok. Sebäbi ladalaryň gadagan edilmegi üçin nägilelik bildirmek syýasatyň özünden nägilelik bildirmek. Gurbangulynyň alyp barýan syýasatyna dil ýetirmäge hiç kim ýürek edenok. Şol sebäpden maşynlar gatnawa böwet bolup ýatyr.
Howa gurak, tozanly, diňe günbatara, on kilometr aralykda ýerleşýän Hazar deňzine tarap ösýan güýçli ýel kesilenok. Gün güýçli, ösümlik ýok. Men wagtymyň uly bölegini türkmen gümrükhanasynyň daşynda oturyp geçirýärin. Gümrükhana altyn minaraly, hemmeleriň depesinden hem Gurbangulynyň äpet portreti seredip dur. Daşarda öz harytlary bilen gümrükden geçjek bolup, nobata garaşyp duran adamlar bar. Olaryň hemmesi Bekdaş şäherçesine pyýada dolanyp gelýän türkmenistanlylar. Ýöne olaryň Gazagystanda baryp gören ýerleri ýok. Göreýin diýselerem, bu olara başardanok. Iň ýakyn şäherçe ýüz kilometr aralykda ýerleşýär.
“Akyla sygmaýan täsin syýasat”
Bu adamlar çilim üçin gelipdirler. Gazak serhedine giren ýeriňde satylýan çilimden her bir adama günde bir gap almaga rugsat edilýär.
Duranlaryň biri maňa: "Gazagystanda çilim bir dollar. Türkmenistanda? Bäş...alty" diýip, oturan ýerinde barmaklary bilen sanaýar. Ak reňkli başatgyçly aýal gülümsiräp, pasportyndaky suratynyň nähili owadandygyny görkezip, saçyny düzedişdirýär. Maşgala agzalarynyň hemmesi onuň ýanynda. Her haýsynyň elinde hem bir gap çilim bilen bir çüýşe brandi bar. Olaryň pasportlaryna seredýärin, her bir sahypada şol bir möhürler, hemmesi hem bir hatara düzülen. Bu adamlar her gün gelip-gidýärler. Pasport dolanda, täze pasport alýarlar. Ýene günde bir gezek çilim üçin ýola düşülýär.
Çilim bu ýerde gymmatly zat. Hemmeler ellerindäki çilimleri esgerleriň alaryndan gorkup, olaryň üstüni örtýärler. Ortaça aýlyk haky 330 dollar çemesi bolan ýurtda çilime salynýan ýokary salgyt ony pyýada gidip, serhediň aňyrsyndan satyn alyp getirenine degýän haryda öwürýär.
Geň tarapy hem şu - akyla sygmaýan täsin syýasat bir ýaşaýyş usulyna ýol açýar. Az mukdardaky şahsy importa rugsat, temmäkä girizilen ýokary salgyt tölegi özboluşly import senagatyny döredýär. Serhet boýunda eýesiz ýerdäki ladalar, Türkmenistanyň izolýasiýasy, Gurbangulynyň 21 metr çemesi heýkeli we şahsyýet kulty barada giňişleýin oýlananyňda welin, bu alaçsyz import mümkinçiligini haýsy hem bolsa bir nogsanyň döredendigini duýýarsyň.
Hamiş Bawerstok
Mançestr uniwersitetiniň Halkara syýasat bölüminiň studenti.