text:
Ene-atalaryň aglabasy gyzjagazlary ginekolog lukmanyň barlagyndan geçirmegi gerekmejek çäre hasaplaýarlar. Köp adamlarda ginekolog lukmanyna gyzjagaz ulalyp, durmuşa çykandan soň barmaly diýen pikir bar. Şonuň üçin hem, kiçijik gyzjagazlarda ýüze çykýan ginekologik kesel, ene-atalary üçin duýdansyz bir alada bolýar. Ondan başga-da, ene-atalar garyn boşlugynda ýüze çykýan islendik agyrynyň sebäbi, aşgazanyň, içegäniň, peşew bölüp çykaryş ulgamynyň keselleridir diýip pikir edýärler. Hakykatdan bolsa, ol gyzjagazlarda köp duş gelýän sistitiň (peşew haltanyň sowuklamagy) ýa-da wulwowaginitiň (jyns agzalaryň sowuklama keseli) alamaty hem bolup biler.
15-16 ýaşa çenli, gyzjagazlarda ýüze çykýan esasy ginekologiki kynçylyklaryň üstünde durup geçeliň.
Gyzjagazlaryň jyns agzalarynyň dogry emele gelmeginde käbir kynçylyklar enäniň göwrelilik döwründe ýüze çykyp biler.
Jyns agzalary göwreliligiň 16-njy hepdesine çenli emele gelip gutarýar. Şonuň üçin hem bu döwürde ýüze çykan näsazlyklar ýa-da ýaramaz faktorlar (dowamly ýokançlyklar, çilim çekme, alkogol içgiler) jyns agzalaryň dogry emele gelmegine ýaramaz täsirini ýetirip biler.
Şol sebäpli hem, dogmadyk çagada jyns agzalarynyň dogabitdi kemçilikleri ýa-da ýumurtgalyklarda çiş keselleri döräp biler. Bu ýagdaýlaryň ikisini hem USB-da ýüze çykaryp bolar. Dograndan soň bu gyzjagazlary bejergi üçin lukmanyň ýanyna iberýärler. Enäniň göwreli döwründe, onuň indi dogjak gyzynda dörän ýumurtgalygyň kistasyny hem görüp bolýar. Ýöne onuň ýaly kista wagtyň geçmegi bilen ýitip gidýär we bejergi talap etmaýär.
Dogrumdan soň, birinji hepdelerde hem kiçijik gyzjagazlarda duýdansyz ýagdaýlar bolup biler. Gyzjagazlaryň süýt mäzleri çişip, ondan süýde meňzeş ak damjajyklaryň çykmagy mümkin. Jyns ýollaryndan hem ak ýa-da ganjymak bölünip çykmalar bolup biler. Bu ýagdaýlaryň hemmesi göwrelilik we dogrum wagtynda enäniň bedeninde estrogen gormonynyň köp işläp çykarmagy bilen düşündirilýär.
Şol gormonlaryň bir bölegi dogrum wagty çaga hem geçýär. Enelere ynjalyksyzmagyň geregi ýokdyr. Estrogen gormonlaryň derejesiniň peselmegi bilen, ol ýagdaýlar hem geçip gider. Şol döwürde gyzjagazlaryň daşky jyns agzalaryny arassa saklamalydyr. Süýt mäzleri gysmaly däldir.
Eneler 1 aýdan soň gyzlaryny çaga ginekolog lukmanyň ýanyna barlaga getirseler gowy bolar. Bu ýüze çykarylan kynçylyklary wagtynda bejermäge mümkinçilik berer.
Meselem, gyzjagazlarda kinnigiň (klitor) uly bolmagy, olaryň böwrek üsti mäziniň näsazlygynyň alamaty bolup, soňundan jyns kämilligiň wagtyndan öň başlanmagy bilen häsiýetlendirilýär.
Gyzjagazlaryň ömrüniň birinji hepdesinde uly jyns dodaklaryň biri-birine sepleşmegi – sinehii ýüze çykyp biler. Bu ýagdaýlar näçe ir ýüze çykarylsa, şonça hem bejergi üçin amatlydyr. Bu kesel peşew çykaryş, jyns agzalaryň,allergiki täsiri netijesinde jyns dodaklaryň nemli bardasyna şikesiň ýetmegi netijesinde emele gelýär.
Keseliň başynda estrogen melhemleriň ulanylmagy jyns dodaklaryň sepleşmegini aradan aýryp biler. Wagtyň geçmegi bilen ýagdaý beterleşip, çaganyň peşewiniň saklanmagy bolup biler. Ondan başga-da,wagtynda bejerilmedik kesel, soňundan daşky jyns agzalaryň, ýamzyň nädogry emele gelmegine getirip biler. Bu bolsa çaga öndüriljek ýagdaýynda bökdençlik döredip biler.
Sinehiýalary anyklamak kyn däldir. Gyzynyň daşky jyns agzalaryny kadaly barlaýan ene ony derrew aňşyryp biler. Ol jynshananyň agzynyň sepleşip, ýapylmagy netijesinde, kiçijik melewşe reňkli tygjagazyň emele gelmegi bilen häsiýetlendirilýär. Bu kesel gyzjagazlarda 10 ýaşa çenli duş gelýär. Ondan soň, bedeniň estrogen çykarmagy netijesinde, kesel döremek ýagdaýy aradan aýrylýar.
Mekdep ýaşyna çenli gyzjagazlaryň hem özüne mahsus “zenan“ kynçylyklary ýüze çykyp biler. Olar has hem çagalar bagyna gatnaýan gyzjagazlara degişlidir. Şu döwürde gyzjagazlaryň şahsy gigiýena düzgünlerini berjaý etmegi (daşky jyns agzalary hapa elleri bilen ellemezlik, hajathanadan soň dogry süpürinmek) we sowuklama keselleriň öňüni almak (sowuk polda ýa-da ýerde oturmazlyk, pasyla görä geýinmek) zerurdyr. Bu işde terbiýeçileriň we eneleriň orny ulydyr.
Mekdep ýaşyna çenli döwürde bejerilmedik gyzjagazlaryň kynçylyklary kiçi ýaşly mekdep döwrüne geçýär.
Bu iki döwürde gyzjagazlarda köp duş gelýän keselleriň biri – wulwowaginitlerdir (daşky jyns agzalaryň we jynshananyň sowuklama keselleri).
Bu keseliň köp duş gelmeginiň sebäbi hem, gyzjagazlaryň jynshanasynda ýörüte bakteriýalaryň-laktobasillalaryň ýoklugy bilen düşündirilýär. Olar hemme kesel dörediji bakteriýalary ýok edip, jynshanany “arassalaýjylar“ bolup durýarlar. Şonuň üçin hem jynshana düşen islendik ýokançlyk sowuklama bilen gutarýar.
Gyzjagazlarda sowuklama keselleriň döremegine çaga infeksiýalary, ýokary dem alyş ýollaryň sowuklamagy, bronhitler, alyş-çalyş hadysalaryň üýtgemegi esas bolup biler.
Wulwowaginitler streptokokklar, stafilokokklar, enterokokklar, içege taýajyklary bilen döreýär. Bu ýokançlyklar jynshana hapa eller, eşikler, hapa howdanda suwa düşmek netijesinde duşup biler.
Ondan başga-da kiçijik gyzjagazlarda jynshananyň sowuklama keseli, oňa del jisimleriň (galamyň, iligiň, köpügiň) düşmegi bilen döreýär. Bu ýerde ilki bilen sowuklama sebäp bolýan faktorlary ýok etmelidir.
Wulwowaginitleriň esasy alamarlary – daşky jyns agzalarynda ýüze çykýan alawlama, gijilewük, ýygy we agyryly buşukma, garnyň aşagynda agyry, bedeniň gyzgynynyň galmagydyr. Bu keselde jynshanadan dürli reňkli bölünip çykmalar ýüze çykýar. Olar agymtyl, sary, ýaşylymtyl reňkde bolup bilerler.
Wulwowaginit keseli ýüze çykanda, çaga ginekolog lukmana ýüz tutmak hökmandyr. Öz geçiren bejergiňizden soň, laborator barlaglaryň netijesi ýoýulyp, nädogry bejerginiň berilmegine sebäp bolup biler. Wagtynda bejerilmedik wulwowaginitler bolsa, dowamly ýagdaýa geçip, ýokançlyklaryň içki jyns agzalaryna (ýatga, ýatgynyň goşuntgylaryna) ýaýramagy mümkindir.
4 ýaşdan soň gyzjagazlarda kömelekli ýokançlyklar ýüze çykyp biler. Bu ýokançlyklaryň gyzjagaza doglan wagty ejesinden geçip, diňe 4-6 ýaşda ýüze çykmagy mümkin. Ol jyns agzalarynda gijilewik we ak bölünip çykmalar bilen häsiýetlendirilýär. Edil şonuň ýaly hem, gyzjagazlara ejesinden geçen hlamidioz, trihomoniaz, gerpes, sözenek ýokançlyklary hem, 4-6 ýaşda ýa-da ondan hem soň ýüze çykyp biler.
Eger maşgalada jyns gatnaşygy arkaly geçýän keseller bolsa, onda onuň gyzjagaza ýokyşyp biljekdigini ýatdan çykarmaly däldir. Ýokuşma çaga ene-atasy bilen bir düşekde ýatyrlanda ýa-da öýde ulanylýan umumy zatlaryň üsti bilen geçip biler.
Çagalyk döwrüniň ýene bir kynçylyklary – bu daşky jyns agzalaryň şikeslenmegidir. Bu ýagdaý, esasan, 7-12 ýaş aralygynda ýüze çykýar. Şikeslenme sport bilen meşgullanýan, beýiklikden ýykylanda, welosiped sürlende alnyp bilner. Köplenç ýagdaýlarda daşky jyns dodaklaryň, kinnigiň, gyzlyk perdesiniň şikeslenmegi bolup geçýär. Şeýle ýagdaýlar ýüze çykmaz ýaly gyzjagazlara gözegçilik etmek hökmandyr. Şikes alnan ýagdaýynda bolsa, tizden-tiz lukmana ýüz tutmak zerurdyr.
10 ýaşdan soň, gyzjagazlaryň ulalyp, jyns kämilligi başlanýan wagty, kadaly aýbaşy bilen bagly kynçylyklar ýüze çykyp biler:
- Jyns kämilligiň wagtyndan öň başlanmagy – jyns taýdan ösüşiň seýrek duş gelýän kynçylyklaryna degişlidir. Gyzjagazlarda, oglanjyklara garanyňda, 3-4 esse köp duş gelýär. Eger gyzjagazlarda jyns taýdan ýetişmek 7-8 ýaşdan ir, aýbaşy 10 ýaşdan öň başlansa, bu kesele güman etme bolar. Onuň esasy alamatlaryna fiziki ösüşiň çaltlanmagy, jyns kämillige ýetilen wagty boýuň pesligi, ikilenç jyns alamatlaryň (süýt mäzleriň ulalmagy, jyns agzalarda, goltukda gyl örtüginiň ösmegi) wagtyndan öň ýüze çykmagy, aýbaşynyň ir başlanmagy degişlidir.
- Jynsy kämilligiň yza galmagy – bu prosessi kadalaşdyrýan “gipotalamus – gipofiz – ýumurtgalyk – ýatgy“ ulgamlaryň işiniň bozulmagy arkaly ýüze çykýar. Esasy häsiýetlerine ikilenç jyns alamatlaryň mese-mälim ýüze çykmagy ýa-da düýbünden bolmazlygy, aýbaşynyň gelmezligi degişlidir. Aýbaşynyň wagtynda başlanman, saklanmagy (amenoreýa) hem jyns ulgamynyň kadasyz işiniň alamatydyr. Aýbaşynyň gelmezligi jynsy kämilligiň yza galma ýagdaýynyň bir alamaty bolup, dürli sebäplere görä, (nesil yzarlama aýratynlygy, ruhy we endokrin keseller, bedeniň agramynyň kiçiligi) aýbaşy 15-16 ýaşa çenli başlamaýar.
Ikilenç ýüze çykýan aýbaşy bolsa, nobatdaky aýbaşynyň uzak wagt (5-6 aýa çenli) saklanmagy bilen häsiýetlendirilýär. Endokrin ulgamynyň keselleri hem oňa sebäp bolup biler. Ýöne aýbaşynyň wagtynda gelmezligi okuwda, maşgalada ýüze çykýan dartgynlylyk, stressler, horlanmak üçin tutulýan berhizler esasynda bedeniň agramynyň azalmagy ýaly ýagdaýlara hem baglydyr.
Aýbaşynyň kadasyz gelmezliginiň dürli bozulmalarynda hem ginekolog lukmanyna ýüz tutmak wajypdyr. Sebäbi diňe lukman näsazlygyň sebäbini bilip, degişli bejergi belläp biler.
Aýbaşynyň başlan döwründe gyzjagazlarda ýene bir bozulma ýüze çykyp biler – ýatgydan ýuwenil gan akmalar. Ýuwenil gan akmalara endokrin keselleri, okuw dartgynlylygy, infeksion keseller sebäp bolup biler. Gan gelmeler dürli derejede bolup biler.Az mukdarda gan ýitirmeler gyzjagazyň ýagdaýyna köp täsir etmeýän hem bolsa, güýçli gan akmalar baş aýlanma, çalt ýadama, garnyň aşagynda agyry, huşuň ýitmegi ýaly ýagdaýa getirip biler.
Ýuwenil gan akmalar adatça 20-30 gün dowam edýär. Gan akmada ginekolog lukmana ýüz tutma hökmandyr. Bejergi wagtynda başlanmadyk ýagdaýynda,güýçli gan ýitirme netijesinde gan azlylygyň we aýbaşynyň gelşinde başga düýpli kynçylyklara getirip bilýändigini ýatdan çykarmaly däldir.
Gyzjagazlarda ýene bir duş gelýän kynçylyk (gaty ýygy däl) – ýatgynyň goşantgylarynyň sowuklama keselleridir. Bu kesel, esasan, bedeniň sowuklama kesellerinden soň, endometriozdan, peşew ýollarynyň souklama kesellerinden soň döräp biler. Sowuklama keselleri aýbaşynyň başlanýan döwründe has hem köp duş gelip biler.
Ýokarda aýdylyp geçilenleri jemläp, şeýle netijä gelmek bolar:
Gyzjagazlarda jyns ulgamynyň saglygy babatda aladany başdan etmelidir. Gyzjagaz ösüp, kemala gelýän maşgalasynyň içki ýagdaýy, dartgynlylygyň azlygy, dogry iýmitlenme, fiziki işjeňlik, sahsy gigiýena düzgünleri berjaý etmek ýaly faktorlary göz öňüne tutmak hökmandyr.
Esasy zat hem, ene-atalaryň mähirli, söýgüli, aladaly gatnaşygydyr. Olaryň ýüze çykan kynçylyklarda wagtynda kömege gelmegi wajypdyr. Elbetde bu kömek çaga ginekology bilen bile berilmelidir.
Teswirlemeler
Gyzlarda hem bedendäki dürli ýokançlyklaryň täsiri bilen dürli häsiýetli bölünip çykmalar bolup bilip, olaryň gelip çykyşy emosional dartgynlylygyna bagly däldir.Gyzlarda hem bedeniň immun ulgamy gowşanda, gözegçiliksiz antibiotikler kabul edilende, wirusly keselçilikden soň jynshananyň kömelekli ýokançlyklary duş gelip biler.Bölünip çykmalaryň anyk sebäbini anyklamak üçin lukmana ýüz tutmak hetijeli bolar.
hormatly lukman...menin size sheyle soragym bar...mendede emosional
stress bolanda ak suwukluk gelyar bu мoлочница bolup bilermi?
bu molochnisa durmusha cikmadyk gyzlarda bolup bilermi? yada ol sowuklamanyn netijesinde döran suwuklukmy ka?
bölup yazyanlygma bagyshlan...bejergi alamdan son tazeden usb barlaga
düshdum,lukmanlar yaicniklermin oñatdygny aytdylar,emma gaty
begenemde,gynanamda,ylgamda emosional stress.da bolamda yene agyryar
lukmanlar bolsa mana durmusha cikmagmy maslahat berdiler..emma men
intak 23 yashymda...durmusha cikmak islamok yagny ir..name etmeli?
ozal yaichniklemde kista bardy,lukmanlarn maslahaty bln bejergi aldym
welin emma shondada her wagt sanjap agyryar..bu nameden bolup biler?sag
bolun!
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


c: text/html

text:
Aýallary we erkekleri uly we ýakymsyz alada goýýan meseleleriň biri goňakdyr. Adamlaryň köpüsi goňakdan dynmak üçin dürli serişdelerden, emlerden peýdalanýarlar, meseläni özbaşdak çözmäge synanyşýarlar. Goňak ýörite şampunlaryň kömegi bilen aýrylýan akja tozgajyklardyr diýen pikir nädogrudyr. Eger ulanýan ýörite serişdeleriňize garamazdan, goňak aýrylmaýan bolsa, bu bedeniňizde bir näsazlygyň dörändiginden habar berýändir.
Goňak nädip emele gelýär?
Kelläniň saçly böleginiň deri örtüginden wagtal-wagtal gopýan buýnuz gowjagazlara goňak diýilýär. Her dört hepdeden deriniň buýnuz gatlagynda öýjükler doly täzelenýär. Şol sebäpli hem azajyk goňagyň emele gelmegi kadaly fiziologiki hadysadyr. Emma käwagt goňak teňňeli demrew ýaly deri keselleriniň alamatlarynyň biri hökmünde hem döräp bilýär. Teňňeli demrewde örgün diňe bedende däl-de, eýsem, kelläniň saçly örtüginde-de emele gelýär. Kesele mahsus bolan gyzylymtyl gabarçaklaryň ýüzi agaryp, goňaga meňzeýär. Olar deriden aňsatlyk bilen gopýar. Goňagyň döremeginiň hakyky sebäbini bilmek üçin dermatolog ýa-da triholog lukmanyň maslahatyny alyp, umumy lukmançylyk barlaglaryndan geçmek zerurdyr.
Seboreýanyň alamaty bolan goňak
Birnäçe barlaglaryň netijelerine görä, goňak köplenç seboreýanyň alamatlarynyň biri bolup durýar. Ýöne seboreýa näme? Seboreýa ýüzüň, kelläniň, arkanyň, döşüň saç örtükli böleginiň kadadan artyk ýaglanmagy bilen häsiýetlendirilýän keselidir. Bu hadysa ýag mäzleriniň bölüp çykaryjylyk işjeňliginiň ýokarlanmagy, şeýle hem deri ýagynyň himiki düzüminiň üýtgemeginiň netijesinde ýüze çykýar.
Seboreýada şikeslenen deri bölekleri köplenç öýjük-öýjük bolup, ýaldyraýar. Saç ýagly bolýar. Bölünip aýrylan deri öýjükleri ýag mäzleriniň gözbaşlaryna dykylýar. Netijede kelläniň açyk böleklerinde düwürtikler, saçly böleginde bolsa goňak emele gelýär. Käte seboreýada deri gurak hem bolup bilýär. Onda ol örän duýgur we ynjyk bolýar, goňak bolsa köp mukdarda aňsatlyk bilen dökülýär. Seboreýanyň dowamly görnüşinde ýygy-ýygydan ýitileşme döwürleri ýüze çykýar. Seboreýa nesil yzarlaýjylyk häsiýete eýedir.
Ýetginjeklik döwründe deri ýagy has köp mukdarda bölünip çykýar. Şol sebäpli hem seboreýa, esasan, 14-25 ýaş aralygynda emele gelýär. Bu döwürde bedende aýal we erkek gormonlarynyň deňagramlylygy bozulýar.
Seboreýa kelle derisine nädogry ideg edilmegi (aşgarlaýjyly, hili pes şampunlardan peýdalanmak, saçlary ýygy-ýygydan boýamak, himiki buýralama) netijesinde-de döräp biler. Iýmitde witaminleriň ýetmezçiligi, aşa ýadawlyk, atmosfera täsirleri hem seboreýanyň döremegine itergi berýär.
Barlag üçin deri bölegi alnyp, oňa mikroskopda seredilse, seboreýanyň häsiýetli aýratynlyklaryna syn etmek bolar: ýokarky gatlagyň has galňamagy (giperkeratoz), deriniň aşa guraklygy, ýag mäzleriniň ulalmagy (gipertrofiýa).
Seboreýanyň görnüşleri
Seboreýanyň alamatlary we geçişi öwrenilip, onuň ýagly, gurak, garyşyk görnüşleri bellenildi.
Seboreýanyň goýy görnüşinde deri gataňsy, reňki goňrumtyl-çal bolýar. Ýag mäzleriniň gözbaşlary giňeýär, saçlar gür, gaty bolýar. Ýag mäziniň daşyna çykaryjy akymyna köplenç deri öýjükleri dykylýp, ol bitýär. Netijede, komedon (gara düwürtik) emele gelýär. Seboreýanyň goýy görnüşinde ýag mäzleriniň kistalary (ateromalar) ýygy duş gelýär. Olar kesilip görlende, içinden doraga meňzeş madda çykýar. Ateroma beterleşende, ony kesip, iriňi aýyrmaly bolýar. Bu görnüşdäki seboreýanyň netijesinde stafilokokklaryň we streptokokklaryň döredýän iriňli deri keselleri ýüze çykýar.
Seboreýanyň suwuk görnüşinde deri pyrtykalyň gabygyna meňzeş bolýar. Deri öýjükleri giňelýär. Deri ýalpyldaýar, onuň giňelen akymlaryndan köp mukdarda deri ýagy bölünip çykýar. Saçlar ýag çalnan ýaly bolýar, bir-birine ýelmeşýär. Olary her 2-3 günden ýuwup durmaly bolýar. Sarymtyl gowjagazlar saçlary örtýär. Netijede deriniň gijemegi we saçlaryň dökülmegi mümkindir.
Seboreýanyň bu görnüşi furunkulýoz (köp sanly iriňli çykuwlaryň döremegi), impetigo (saç follikullarynyň şikeslenmegi) ýaly keselleriň döremegine eltýär.
Seboreýanyň gurak görnüşinde deri gury görünýär. Deri ýagy şonda-da bölünip çykýar, ýöne ol has şepbeşik bolýar. Şol sebäpli hem ol ýag mäzlerinden kynlyk bilen bölünip çykýar. Epidermisiň ýokarky gatlaklary has gurak görünýär. Deri juda duýgur bolýar. Goňak tutuş kellä ýaýrap, aňsatlyk bilen dökülýär, deri gijeýär. Käte goňak gat-gat bolup, çalymtyl-ak ýa-da sarymtyl-çal reňkli gabygy emele getirýär. Ýeňse-depe töweregi ýa-da kelläniň saç örtükli derisi tutuşlygyna guraksyrap durýar.
Gurak seboreýada kelläniň saçly örtüginde Pityrosporum ovale atly mikroskopik kömelejik işjeňleşýär. Ol adamlaryň hemmesinde bolýar we keseli diňe dartgynly fiziki iş, immunitetiň peselmegi ýaly belli şertlerde döredýär.
Seboreýanyň garyşyk görnüşi ýagly we gurak seboreýanyň alamatlaryny özünde jemleýär. Mysal üçin, maňlaýyň, burnuň, eňegiň derisi ýagly bolsa, ýaňaklaryň derisi gurak bolup bilýär. Seboreýanyň iň ýygy duş gelýän gaýraüzülmeleriniň biri seboreýa alopesiýasydyr (saçyň düşmegi). Ol nädogry bejerginiň netijesinde ýa-da bejergi geçirilmedik ýagdaýynda adamlaryň 25%-nde döreýär. Başda saç çen bilen düşýär we kadaly ýagdaý hökmünde kabul edilýär. Bu fiziologiki seboreýanyň alamatydyr. Käbir adamlarda fiziologiki seboreýa 2-5 ýyldan öz-özünden ýok bolup gidýär we bölünip çykýan deri ýagynyň mukdary kadalaşýar. Emma bu hemişe beýle bolmaýar. Fiziologiki seboreýa durnukly seboreýa öwrülýär we saçyň doly düşmegine eltýär. Täze çykýan saçyň ömri gysgalýar, olar inçelip, selçeňleşýär. Aýallaryň köplenç maňlaý saçy düşse, erkekleriň depe saçy düşüp başlaýar. Mikroskopa seredilende, saçyň köküniň düzedip bolmajak derejede üýtgändigini görmek bolýar. Diýmek, düşen saçyň ýerine täze saçyň çykmagyna hiç hili mümkinçilik galmaýar. Şeýle ýagdaýlarda aýallaryň aýbaşy halkasy hem üýtgäp bilýär.
Seboreýanyň bejergisi
Ilkinji nobatda keseliň döremegine elten sebäpleri aradan aýyrmaly. Triholog ýa-da dermatolog lukmana ýüz tutup, barlaglardan geçmeli. Işi bozulan beden agzalarynyň we ulgamlarynyň (endokrin mäzler, iýmit-siňdiriş we merkezi nerw ulgamy) işini kadalaşdyrmaly.
Umumy berkidiji bejergi
Seboreýany bejermekde umumy berkidiji bejerginiň ähmiýeti uludyr: arassa howada gezelenç etmek, sport bilen meşgullanmak, ukyňy almak. Iýmitde duzy, ýagy, uglewodlary, ajy we kakadylan önümleri, spirtli içgileri çäklendirmeli. Bakja, miwe we süýt önümlerini, witaminleri öz esasy iýmitiňize öwürmeli.
Witamin bilen bejermegi mikroelementleri kabul etmek bilen utgaşdyrmalydyr. Zerur bolan ýagdaýynda, lukman bilen maslahatlaşyp, witaminleri sanjym görnüşinde kabul etmek bolýar. Newrozda, psihiki sustupeslikde pişik dyrnak otunyň we şirguýrugyň (pustyrnik) esasynda taýýarlanylan serişdeleri ulanmak maslahat berilýär. Sanitar-kurort bejerginiň hem örän peýdaly täsiri bardyr.
Ýagly seboreýada lukmanyň maslahatyndan soň aýalyň bedeninde erkek gormonlarynyň artykmaç bölünip çykmagyny azaldýan gormonal serişdeler ulanylyp bilner (meselem, Diane-35). Ýöne bu gormonal serişdeleri diňe lukmanyň maslahatyndan soň kabul etmelidir.
Ýerli bejergi
Seboreýada hökman ulanýan şampunyňyza üns bermelidir. Goňaga garşy ulanmaga maslahat berilýän her bir şampundan peýdalanmakdan gaça durmaly. Olar kelläniň derisini öňküsinden hem azdyryp, ýagdaýy beterleşdirip biler. Goňaga garşy göreşmek üçin lukmanyň maslahat berýän bejergi şampunlaryny ulanmaly.
Bejergi şampunlaryň dürli görnüşleri bolýar:
- kömelejiklere garşy şampun: onuň düzümine ketokonazol (nizoral) girýär;
- bakteriýalara garşy şampun:onuň düzümine oktopriroks, sinkiň piritony girýär;
- deriniň üstki gatlagyny arassalaýan şampun: onuň düzümine salisil turşulygy, kükürt girýär. Bu şampun skrab hökmünde ulanylýar.
- ösümlik ekstraktly şampun: kömelejiklere we bakteriýalara garşy ulanylýan ösümlik ekstraktlary girýär.
Bejergi şampunlary şikeslenen saçyň gurluşyny dikeltmäge ukyplydyr. Olaryň düzüminde allergiýanyň döremegine sebäp bolup biljek konserwantlar, reňkler we beýleki zyýanly maddalar ýokdur.
Seboreýany bejermekde düzümi kükürt-salisilli melhem, salisilli, bor turşulykly, rezorsinli, kükürtli losýon, A, E we F witaminli krem hem ulanylýar.
Seboreýany bejermekde fitoterapiýa (derman ösümlikler bilen bejermek) giňden ulanylýar. Bu usul ösümliklere allergiýasy bar bolan adamlar üçin ulanylmaýar.
Oblepihanyň sykylyp alnan suwunyň 1/3 mukdaryna zeýtun ýagyny garyp, suw hammamynda 30 minut gyzdyrmaly, bir gije goýup, saçyň köklerine siňdirip çalmaly. Oblepihanyň düzümindäki witaminler derini we saçlary iýmitlendirerler. Bu melhemi gury seboreýada ulanmak maslahat berilýär.
Pižmanyň gülleriniň 100 g 10 minut 3 litr suwda suw hammamynda gyzdyrmaly, bir gije geçensoň, ýyladyp, kelläňizi ýuwmaly. Onuň dezinfesirleýji täsiri bardyr. Bu emi ýagly seboreýada ulanmak maslahat berilýär.
Mundan başga-da, çopantelpek, dyrnakgüllüler derini dezinfesirlemek üçin giňden ulanylýar. Sogany we sarymsagy ezip, kelläňize siňdirip çalmaly. Bu melhem kesel ýaýradyjy ýokançlyklary ýok edýär we gan aýlanyşy gowulandyrýar.
Seboreýadan saplananyňyzdan soň, keselli bolan döwrüňizde ulanan daraklaryňyzy, ýaglyklaryňyzy we kelläňize geýýän beýleki zatlaryňyzy ulanmaň ýa-da olary mazaly dezinfesirläň.
Lukmanyň bellän bejergisini alanyňyzdan soň, deriňiziň ýagdaýy has gowulaşyp, goňak aýrylar. Umumy berkidiji emler we sagdyn iýmitlenme bolsa goňagyň täzeden döremegine ýol bermez.
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Şu gün Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow üstünlikli geçirilen Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynda ýurdumyzyň ýygyndy toparynyň ýeňşine uly goşant goşan türkmen tälimçileriniň hem-de türgenleriniň—milli ýygyndy toparymyzyň agzalarynyň üstünligini ýokary döwlet sylaglary – “Türkmenistanyň at gazanan tälimçisi” hem-de “Türkmenistanyň at gazanan sport ussady” diýen hormatly atlar bilen belledi.
Jemgyýetçilik guramalarynyň merkezinde geçirilen dabaraly çärä Mejlisiň Başlygy, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasarlary, harby we hukuk goraýjy edaralaryň, degişli ministrlikleriň hem-de pudak edaralarynyň, jemgyýetçilik guramalarynyň ýolbaşçylary, syýasatşynaslar, tälimçiler, meşhur türgenler gatnaşdylar.
Döwlet Baştutanymyzyň sport ulgamyndaky öňdengörüjilikli strategiýasy sport döwleti hökmünde eziz Watanymyzyň abraýynyň has-da belende galmagyna ýardam edýär. Türkmen türgenleriniň abraýly halkara ýaryşlarynda we bäsleşiklerinde, şol sanda Aziýanyň hem-de dünýäniň çempionatlarynda üstünlikli çykyş etmegi munuň şeýledigini tassyklaýar.
Ildeşlerimiziň “Aşgabat 2017” oýunlarynda gazanan ajaýyp netijeleri munuň nobatdaky subutnamasyna öwrüldi. Ýaryşlaryň ilkinji günlerinden olar öňdebaryjylygy eýeläp, umumy toparlaýyn hasapda birinji orna mynasyp boldular. Türkmen türgenleri jemi 245 medala, şol sanda 89 altyn, 70 kümüş hem-de 86 bürünç medallara mynasyp boldular!
Milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýurdumyzda sport hereketiniň ösdürilmegine ägirt uly üns bermegi netijesinde häzirki wagtda bu ugurda öň görlüp-eşidilmedik derejede ýokary netijeler gazanyldy. Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe tutuş ýurdumyzda iri sport toplumlarynyň, stadionlaryň, sport desgalarynyň we meýdançalaryň gurluşygy ýaýbaňlandyryldy. Olarda sagdyn durmuş ýörelgesiniň esasy bolan bedenterbiýe bilen meşgullanmak üçin ähli şertler döredildi. Türkmenistanlylaryň ýüzlerçe müňüsi iň döwrebap sport toplumlarynda hem-de sport mekdeplerinde meşgullanýarlar. Ýurdumyzyň ähli künjeklerinde sportuň dürli görnüşleri boýunça bölümler yzygiderli açylýar.
Özüniň daşary syýasat ugrunda parahatçylyk söýüjilik we Bitaraplyk ýörelgelerine esaslanýan Türkmenistan ynsanperwerlik gatnaşyklaryny, şol sanda sport ulgamyndaky hyzmatdaşlygy netijeli diplomatik gurallaryň biri hasaplaýar. Ýurdumyz Olimpiýa hereketiniň belent ynsanperwerlik ýörelgelerini eýermek bilen, sport ulgamynda sebit we halkara hyzmatdaşlygyny pugtalandyrmak ugrunda çykyş edýär hem-de bu babatda anyk ädimleri ädýär.
Soňky ýyllarda ýurdumyzda ýygy-ýygydan geçirilýän halkara ýaryşlary arkaly biz dünýä bileleşigine milli medeni hem-de ruhy gymmatlyklarymyzy, halkymyzyň ajaýyp däp-dessurlaryny, ykdysady kuwwatymyzy, ylym, bilim, sungat ulgamlarynyň ösüşini görkezmegi başardyk.
Hut döwlet Baştutanymyzyň şahsy başlangyjy Aziýanyň Olimpiýa Geňeşiniň 2017-nji ýylda Aşgabatda V Aziýa oýunlaryny geçirmek hakyndaky çözgüdi kabul etmeginiň möhüm şerti boldy. Şeýle derejedäki giň möçberli çäreleri kabul etmek – bu örän jogapkärli wezipedir, ýöne biziň ýurdumyz şol wezipäniň hötdesinden abraý bilen gelmegi başaryp, Aşgabadyň medeniýetleriň we halklaryň gatnaşyklarynyň hakyky merkezi bolup durýandygyny bütin dünýä görkezdi.
Türkmen paýtagtynda ilkinji gezek guralan şeýle giň möçberli ýaryşlar eziz Watanymyzyň halkara giňişligindäki abraýyny has-da artdyrdy. “Aşgabat-2017” oýunlarynyň üstünligi hormatly Prezidentimiziň döwlet ösüş strategiýasynyň hem-de daşary syýasatynyň milli bähbitleriň hem-de ählumumy durnukly ösüşiň ileri tutulýan ugurlarynyň sazlaşygynyň nusgasy bolup durýandygynyň ýene-de bir gezek aýdyňlyk bilen görkezdi.
...Jemgyýetçilik guramalarynyň merkeziniň maslahatlar zalynda milli Liderimizi dabara gatnaşyjylar mähirli mübärekleýärler.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow ýygnananlaryň öňünde çykyş edip, şu gün Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynda üstünlikli çykyş eden ýurdumyzyň milli ýygyndy toparynyň ýokary netijeleri gazanan türgenlerini we tälimçilerini dabaraly ýagdaýda sylaglamak kararyna gelnendigini aýtdy.
Milli ýygyndy toparymyzyň wekilleri V Aziýa oýunlarynda üstünlikli çykyş edip, 89 altyn, 70 kümüş, 86 bürünç, jemi 245 medal gazanyp, berkarar döwletimizde sportuň hem güýçli ösendigini bütin dünýä görkezdiler diýip, döwlet Baştutanymyz kanagatlanma bilen belledi.
Bu Oýunlar parahatçylyk, döredijilik, ösüş ýoly bilen ynamly öňe barýan Garaşsyz döwletimiz üçin hem, dünýä bileleşigi üçin, hem aýratyn ähmiýetli taryhy wakalaryň biri boldy. Aziýa sebitinde iň gözel hem-de abadan şäherleriň birine öwrülen Aşgabatda geçirilen V Aziýa oýunlary sagdynlygyň we ruhubelentligiň mekany bolan Garaşsyz Watanymyzyň tutuş dünýä açyklygyny ýene-de bir gezek aýdyň äşgär etdi.
Bu ýaryşlar ýurdumyzyň ägirt uly sport mümkinçilikleriniň bardygyny açyp görkezdi diýip, döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedow aýtdy we türgenlerimiziň ýeňişleri V Aziýa oýunlaryny has belent derejelere çykarandygyny nygtady. Bitarap döwletimiziň halkara sport abraýynyň yzygiderli artýandygyna şaýatlyk eden bu taryhy wakalar merdana halkymyzy beýik üstünliklere ruhlandyrýar. Biziň her birimizde şatlykly duýgulary döredip, ýatdan çykmajak täsirleri galdyrýar. Halkymyzyň agzybirligini we jebisligini has-da pugtalandyrýar.
Milli Liderimiz ýurdumyzyň türgenlerine we tälimçilerine geljekde hem halkara hem-de dünýä derejesindäki sport ýaryşlarynda Garaşsyz, Bitarap Watanymyza mynasyp wekilçilik etmegi ak ýürekden arzuw edip, Olimpiýa hereketini ösdürmek, dünýä halklarynyň arasynda parahatçylygy, özara düşünişmegi pugtalandyrmak babatda hem olara uly tagalla etmegi wesýet etdi.
“Biz Garaşsyz ýurdumyzda sportuň beýik geljegine merdana ýaşlarymyzyň ynamynyň berkdigine çäksiz buýsanýarys!” diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow aýtdy. Bedenterbiýe we sport, sagdyn durmuş ýörelgeleri dünýä medeniýetiniň örän möhüm gymmatlyklarydyr. Ynsany beden taýdan taplamak bilen çäklenmän, onuň dünýägaraýşyny hem kämilleşdirýän bu gymmatlyklar biziň döwletimiziň durmuş we ykdysady, medeni taýdan sazlaşykly ösüşini üpjün edýän esasy görkezijiler bolup durýar diýip, döwlet Baştutanymyz sözüni dowam etdi.
Öň hem belläp geçişim ýaly, biz bedenterbiýä we sporta agzybir jemgyýetimizi has-da jebisleşdirýän, merdana halkymyzy beýik ösüşlere ruhlandyrýan güýç hökmünde garaýarys. Şoňa görä-de, bu ulgamlary ösdürmegi, raýatlarymyzyň ruhy taýdan kämil we beden taýdan sagdynlygyny gazanmagy döwlet syýasatymyzyň ileri tutulýan ugurlarynyň birine öwürýäris diýip, milli Liderimiz nygtady.
Şu wezipelerden ugur alnyp, bedenterbiýäni we sporty goldamagyň hem-de ösdürmegiň, ussat türgenleri taýýarlamagyň döwlet maksatnamalary kabul edildi, ýurdumyzda häzirki döwrüň talaplaryna laýyk gelýän sportuň berk binýatly, ösen ulgamy döredildi. Kabul edilen milli maksatnamalary we özgertmeleri amala aşyrmagyň çäklerinde köpçülikleýin bedenterbiýe-sagaldyş hereketini, sportda gazanylan ýokary netijeleri ösdürmäge uly möçberde maýa goýumlary gönükdirildi. Ýurdumyzyň ähli sebitlerinde, şol sanda «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda dünýä ölçeglerine laýyk gelýän sport toplumlary, paýtagtymyz Aşgabatda bolsa, ajaýyp Olimpiýa şäherjigi guruldy.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň nygtaýşy ýaly, dostluk we ynsanperwerlik ýörelgelerimizi dünýä ýaýmak, parahatçylygyň ilçisi hasaplanýan sporty ösdürmek arkaly jemgyýetimiziň we döwletimiziň sazlaşykly öňe gitmegini gazanmagy, Garaşsyz Watanymyzy düýpli özgertmegi döwlet syýasatymyzyň möhüm ugurlarynyň biri hasaplaýarys.
Milli Liderimiz çykyşynyň dowamynda «Aziada − 2017: parahatçylygyň we ösüşiň ugrunda halkara sport hyzmatdaşlygy» atly halkara sport kongresiniň Jarnamasynyň Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 71-nji mejlisiniň resminamasy hökmünde kabul edilendigini buýsanç bilen belledi. Birleşen Milletler Guramasynyň Adam hukuklary baradaky Geňeşiniň Şweýsariýanyň Ženewa şäherinde geçirilen 36-njy mejlisinde bolsa, biziň öňe süren başlangyjymyz boýunça «Parahatçylygy we adam hukuklaryny berkitmekde Bosgunlaryň olimpiýa toparlarynyň goşýan uly goşandyny höweslendirmek hakyndaky» Jarnama biragyzdan kabul edildi. Bularyň ählisi Bitarap Türkmenistanyň dünýädäki abraýynyň barha artýandygyny, halkara sport giňişliginde aýgytly gadam urýandygyny ykrar edýän taryhy wakalardyr diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow aýtdy.
Şu ýerde milli Liderimiz meýletinçileriň işini hem aýratyn belläp geçdi. V Aziýa oýunlaryny geçirmekde meýletinçileriň paýyna işleriň agramly bölegi düşdi diýsem, ýalňyş bolmasa gerek. V Aziýa oýunlarynyň geçýän döwründe müňlerçe meýletinçiler gije-gündiziň dowamynda ussatlyk we başarjaňlyk bilen işläp, daşary ýurtly türgenlere we myhmanlara uly medeniýetlilik, sylag-hormat, halkymyza mahsus myhmansöýerlik we göwnaçyklyk görkezdiler.
Men bütin durky bilen Watana bolan beýik söýgä ygrarly, ynsanperwerligi, hoşniýetliligi, dostlugy özlerine ýörelge edinen ýaşlarymyzyň berkarar döwletimiziň syýasy, ykdysady, medeni we sport durmuşyna işjeň gatnaşýandyklaryny we bu ýeňişli başlangyçlaryny doly goldaýaryn hem-de olara ýokary baha berýärin diýip, hormatly Prezidentimiz aýtdy.
“Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwri kämil ýörelgeleri durmuşa ornaşdyrmagyň, türkmen sportunyň abraýyny has-da belende götermegiň ajaýyp zamanasydyr. Geljegimiz bolan ýaşlara berjek nesihatym – sporty söýüň! Sport güýç-gaýratyň, gözelligiň, saglygyň we hyjuwly ýaşamagyň gözbaşydyr! Sporta söýgi -- durmuşa söýgüdir!” diýip, döwlet Baştutanymyz belledi.
Beden we ruhy sagdynlyk adamda ýaşaýşa ynamy has-da güýçlendirýär. Päk göwünli, berk bedenli, maksatlary aýdyň ýigitlerimiziň we gyzlarymyzyň ýaşlykdan sporta bolan endigi özlerinde terbiýelemegi olaryň uzak hem-de sagdyn ömür sürmegi üçin zerurdyr. Sport siziň beden we ruhy gözelligiňiziň sazlaşmagy, jemgyýetimiziň sagdynlygy üçin örän möhümdir diýip, milli Liderimiz sözüni dowam etdi.
Biz öňde goýan beýik maksatlarymyzyň üstünlikli durmuşa geçirilmeginde ýaşlarymyza bil baglaýarys. Beýik maksatlara bolsa, diňe oýlanyşykly, döredijilikli işler, bedeniň we ruhuň kämilligi, ýeňişlere hem-de üstünliklere bolan uly ynam bilen ýetip bolar. Beden hem-de ruhy taýdan sagdyn nesiller bilen ýetilmejek menzil, bitirilmejek iş ýokdur diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow aýtdy.
Sportda her bir üstünlik berk binýadyň esasynda gazanylýar. Biz uzak ýyllardan bäri ýurdumyzda sporty ösdürmek bilen örän çynlakaý meşgullanyp gelýäris. Türgenler, sport jemgyýetleri, Milli Olimpiýa komiteti we Türkmenistanyň Sport baradaky döwlet komiteti, biziň ählimiz bilelikde türkmen sportuny ösdürmek ugrunda uly tagalla edýäris. Halkara derejesinde birinjilik ugrundaky ýaryşlarda biziň türgenlerimiziň hormatly münberiň iň ýokary basgançagyna çykýandygy tötänden däldir. Bularyň ählisi biziň bilelikde edýän şu tagallalarymyzyň guwandyryjy netijesidir diýip, milli Liderimiz belledi.
Millionlarça adamlary birleşdiren V Aziýa oýunlary ýurdumyzyň halkara sport abraýyny has-da belende göterdi. Dünýäde parahatçylygy we dostlugy berkarar etmäge goşýan ägirt goşandymyzy aýdyň görkezdi.
Nesip bolsa, Garaşsyz Watanymyzda bedenterbiýe we sport geljekde hem güýçli depginler bilen ösdüriler diýip, döwlet Baştutanymyz aýtdy we ýaşlarymyzyň halkara derejesindäki ýaryşlarda ýurdumyzyň sport abraýyny mundan beýläk-de ýokarlandyrmaga mynasyp goşant goşjakdyklaryna berk ynam bildirdi.
Türkmenistan ähli ugurlarda ösüş ýoly bilen ynamly öňe barýar. Geljekde bize mundan hem uly üstünlikler we şanly ýeňişler garaşýar diýip, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow aýtdy we ýygnananlary Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziva oýunlarynda gazanan deňsiz-taýsyz ajaýyp üstünlikleri bilen ýene-de bir gezek tüýs ýürekden gutlady.
“Goý, halkara sport giňişliginde Bitarap Türkmenistanyň Döwlet tugy mundan beýläk-de belentde parlasyn!” diýip, milli Liderimiz çykyşyny tamamlady.
Döwlet Baştutanymyzyň çykyşy üns bilen diňlenildi we şowhunly elçarpyşmalar bilen garşylandy.
Dabaraly çäräniň dowamynda milli Liderimiz ýurdumyzyň milli ýygyndysynyň tälimçilerine hem-de türgenlerine “Türkmenistanyň at gazanan tälimçisi” we “Türkmenistanyň at gazanan sport ussady” diýen hormatly atlary dakmak hakyndaky Permanlara gol çekýär.
Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary S.Toýlyýew Permany okaýar.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow dabaraly ýagdaýda tälimçilere “Türkmenistanyň at gazanan tälimçisi” diýen hormatly adyň dakylandygy hakyndaky altyn nyşanlary hem-de şahadatnamalary gowşurýar.
Türkmenistanyň ýokary döwlet sylaglaryna mynasyp bolanlaryň hatarynda Germaniýa Federatiw Respublikasyndan, Türkiýe Respublikasyndan, Özbegistan Respublikasyndan we Ýaponiýadan meşhur türgenler bar. Olar türgenlerimiziň konkur, agyr atletika, kuraş, futzal boýunça iň ýokary netijeleri gazanmagyna saldamly goşant goşdular.
Germaniýa Federatiw Respublikasynyň “Jeýkob Ferdezuçt GBR” atçylyk firmasynyň direktory Katerina – Irena Anna-Margareta Ýakob Geb Şraýner “Türkmenistanyň at gazanan tälimçisi” diýen hormatly ady berendigi üçin döwlet Baştutanymyza tüýs ýürekden hoşallyk bildirip,
şu günki senäniň özi üçin ýatdan çykmajak wakalaryň birine öwrülendigini belledi.
Çykyş eden tälimçi türkmen Lideriniň başlangyjy boýunça şöhratly sport ussatlarynyň hem-de tälimçileriň gatnaşmagynda ruhubelentlik ýagdaýynda Aşgabat şäherinde 17-27-nji sentýabr aralygynda geçirilen Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň ähmiýetini nygtady. Bu halkara sport çäresi bütin dünýäde uly gyzyklanma döretdi diýip, Katerina Ýakob aýtdy.
Germaniýaly tälimçi Türkmenistanda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýolbaşçylygynda türkmen sportuny, şol sanda atçylyk sportuny ösdürmek boýunça giň möçberli işleriň alnyp barylýandygyny belläp, ak mermerli Aşgabatda gurlan hem-de käbir desgalary Ginnesiň rekordlar kitabyna girizilen Olimpiýa şäherçesine haýran galýandygyny aýtdy.
Myhmanyň belleýşi ýaly, milli binagärlik däplerine laýyklykda gurlan hem-de ýurdumyzyň barha rowaçlanýandygyny alamatlandyrýan Olimpiýa şäherçesi bütin dünýäni haýran galdyrdy. Katerina Ýakob Türkmenistanyň ähli ulgamlarda çalt depginler bilen ösýändigini belläp, ýurdumyzyň halkara abraýyny artdyrmakda V Aziýa oýunlarynyň uly ähmiýete eýedigini nygtady.
“Bu ýerde sport ýaryşlaryna tälimçi hökmünde gatnaşmak hem-de türkmen türgenlerini konkur boýunça taýýarlamak, hut hormatly Prezident Gurbanguly Berdimuhamedowdan ýokary sylagy almak mende ägirt uly buýsanç duýgusyny döredýär” – diýip, nemes tälimçisi aýtdy.
Özüniň işine ýokary baha berlendigi üçin ýene-de bir gezek tüýs ýürekden hoşallyk bildirip, Katerina Ýakob döwlet Baştutanymyza berk jan saglyk, uzak ömür, türkmen halkyna bolsa rowaçlyk we parahatçylyk arzuw etdi.
Hormatly Prezidentimiz milli ýygyndy toparymyzyň tälimçilerini hormatly atlaryň dakylmagy bilen ýene-de bir gezek gutlap, olaryň mundan beýläk-de ýurdumyzyň sportunyň abraýyny belende göterjekdiklerine ynam bildirdi.
Soňra hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow dabaraly ýagdaýda “Aşgabat 2017” oýunlarynda altyn medallara mynasyp bolan türkmen türgenlerine ýadygärlik altyn nyşanlary hem-de “Türkmenistanyň at gazanan sport ussady” diýen adyň dakylandygy hakyndaky şahadatnamalary gowşurýar.
V Aziýa oýunlaryna gatnaşan türgenlerimiziň adyndan türkmen milli göreşi, guşakly göreş we alyş göreşi boýunça ýaryşlarda 6 sany altyn medala eýe bolan Seýdi Batyrow şeýle ýokary baha üçin tüýs ýürekden hoşallyk bildirdi. Çykyş eden beýleki türgenlerimiz bilen birlikde, eziz Watanymyza bu abraýly sport ýaryşlarynda wekilçilik etmegiň uly hormatdygyny belläp, Türkmenistanyň ýygyndy toparynyň gazanan üstünliginiň hormatly Prezidentimiziň bedenterbiýe hereketini we ýokary netijeli sporty ösdürmäge aýratyn üns bermegi netijesinde döredilen ajaýyp şertleriň hem-de iň döwrebap enjamlar bilen üpjün edilen sport toplumlarynda, şol sanda sebitde deňi-taýy bolmadyk olimpiýa şäherçesinde yzygiderli türgenleşikleriň aýdyň netijesidigini nygtady.
S.Batyrow sport bilen yzygiderli meşgullanmagyň tarapdary hem-de sagdyn durmuş ýörelgesiniň wagyzçysy bolan milli Liderimiziň bu babatda ýurdumyzyň ýaşlary üçin görelde bolup durýandygyny belledi. Çykyş eden türgen hormatly Prezidentimizden sylaglary kabul etmegiň ýurdumyzyň ähli türgenleri üçin uly hormatdygyny aýdyp, olaryň dünýäniň sport giňişliginde täze ýeňişleri gazanyp, ýurdumyzyň sportunyň abraýyny has-da belende galdyrjakdygyna ynandyrdy.
Ýurdumyzyň tälimçileriniň hem-de türgenleriniň adyndan S.Batyrow döwlet Baştutanymyza welosiped gowşurdy.
Milli Liderimiz bu gymmatly sowgady muzeýe sowgat berýändigini aýtdy.
Döwlet Baştutanymyz şeýle hem aýratyn tapawutlanan türgenlere has oňaýly we otaglarynyň ýerleşişi gowulandyrylan ýaşaýyş jaýlaryndan öýleriň berilýändigini habar berdi.
Sylaglamak dabarasy tamamlanandan soň, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow ýokary netijeler görkezen Türkmenistanyň ýygyndy toparyny sylaglar bilen ýene-de bir gezek tüýs ýürekden gutlap, olara berk jan saglyk, abadan we bagtyýar durmuş, eziz Watanymyzyň – sagdynlygyň we bagtyýarlyk ýurdunyň halkara abraýyny artdyrmak boýunça alyp barýan işlerinde täze üstünlikleri arzuw etdi.
“Goý, dünýäniň sport hereketine üstünlikli goşulyşýan hem-de täze ýeňişleri gazanýan Bitarap Türkmenistanyň Ýer ýüzündäki mertebesi has-da beýgelsin!” diýip, milli Liderimiz nygtady.
Hoşlaşanlarynda türgenlerimiz döwlet Baştutanymyza atalyk aladasy üçin ýene-de bir gezek hoşallyk bildirdiler we hormatly Prezidentimize berk jan saglyk, türkmen halkynyň bagtyýar we abadan durmuşy ugrunda alyp barýan ägirt uly işlerinde täze üstünlikleri arzuw etdiler.
Döwlet Baştutanymyz sylaglamak dabarasyna gatnaşyjylaryň haýyşy boýunça olar bilen ýadygärlik üçin surata düşüp, bu ýerden ugrady.
***
Şeýle hem şu gün paýtagtymyzda Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynda kümüş we bürünç medallaryny gazanan türgenlere sylaglary hem-de ýurdumyzyň milli ýygyndy toparynyň agzalaryna hormatly Prezidentimiziň adyndan gymmat bahaly sowgatlary gowşurmak dabarasy boldy.
Mejlisiň Başlygynyň, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasarynyň, ýurdumyzyň harby we hukuk goraýjy edaralarynyň ýolbaşçylarynyň gatnaşmagynda geçen bu dabaraly çäre netijeli işlemek üçin iň oňat şertleri döretmäge, olaryň başlangyçlaryny goldamaga hem-de öz borjuny jogapkärli ýerine ýetirmegi, Watana wepalylygy üçin höweslendirmäge gönükdirilen döwlet syýasatynyň durmuş taýdan ileri tutuýlan ugurlaryny bütin aýdyňlygy bilen ýene-de bir gezek ýüze çykardy.


text:
1.Birnäçe sahypalardan ybarat bolan TIFF giňeltmeli bir faýlyň içindäki aýry-aýry sahypalary çap etmegiň usuly
TIFF – “Tagged Image File Format” sözüniň gysgaldylan görnüşi bolup, suratlar bilen işleşýän faýl giňeltmesiniň bir görnüşidir. Iş ýerlerde käte birnäçe sahypalardan ybarat bolan TIFF giňeltmeli resminamalara gabat gelýäris. Aýdalyň, TIFF giňeltmeli bir faýlyň içindäki resminama 45 sahypadan ybarat we şol resminamanyň 40-njy sahypasyny çap etmeli.
Ilki bilen, Windows operasion ulgamynyň “Средство просмотра фотографий Windows” programmasy bilen açyp göreliň. Programma TIFF faýly açýar, onuň içindäki ähli sahypalary hem görkezýär, emma çap edenimizde, saýlap, belli sahypalary çap edip bolanok. “Çap etmek” düwmesine basanymyzda, ähli sahypalar çap edilýär.
Ýene-de, surat görülýän meşhur programmalardan biri bolan “Picasa Photo Viewer” programmasy arkaly faýlymyzy açalyň. “Picasa Photo Viewer” ýaňky faýly bir sany surat hökmünde açýar, ýagny diňe ilkinji sahypasyny açýar.
Bulardan başga-da, faýly “Adobe Photoshop” programmasynyň kömegi bilen açyp barlap göreliň. Ýene-de meňzeş ýagdaý.
Bu ýagdaýda size maslahat, ulanmasy ýeňil we düşnükli bolan programmalaryň biri “IrfanView”. Programmanyň tutýan ýeri: 1,8 mb. Gurluşy adaty. Ýokarda agzap geçen TIFF faýlymyzy şu programma arkaly açsak, 40-njy sahypa geçip, ony çap edip bileris, ýagny islendik sahypany aýratyn görnüşde çap etmek mümkinçiligi döreýär.
“IrfanView” programmasyny şu internet salgysyndan almak bolar: http://www.irfanview.com
2. Maglumat daşaýjylarda (fleşka, hard disk) gizlin bolan faýllary açmagyň bir usuly
Kämahal maglumat daşaýjylary bilmezlikden içinde wirus bolan kompýuterlere salýarys. Soňky wagtlar iň ýaýran wiruslardan biri hem, maglumat daşaýjylaryndaky faýllary gizlin edýän wirusdyr. Köpimiz bu ýagdaýda ähli faýllar pozulandyr diýip howsala düşýäris, aljyraýarys. Alada etmäň! Siziň dadyňyza “Total Commander” programmasy ýetişer. Gizlin bolan faýllary açmak üçin şu amallary ýerine ýetirmeli:
1.Ilki bilen “Total Commander” programmasyny açyň. Penjire iki bölekden durýar: sag we çep. Penjiräniň islendik böleginde hem işlemek bolar.
2. Maglumat daşaýjynyň harpyny saýlaň. Meselem: “f”.
3. Ýokarda sag gapdalda ýerleşen “Скрытые элементы” ýa-da menýudan “Вид”, “Расширенные настройки”, “Показывать скрытые/системные файлы” düwmesine basyň. Düwme basylanda gizlin faýllar peýda bolýar. Indi şol faýllary maglumat daşaýjyda görner ýaly etmeli.
4. “Ctrl+A” düwmesine basyp, ähli faýllary saýlaň.
5. Soňra, “Файлы” menýusyna giriň, “Изменить атрибуты” düwmesine basyp, “Скрытый” diýen gutujykdan belligi aýyryň, ýagny şol gutujyk boş durmaly. “OK” düwmesine basyň.
6. Maglumat daşaýjynyň içine girip görüň. Öň gizlin bolan faýllaryňyz peýda boldy. Indi bolsa, gerekmejek faýllary maglumat daşaýjydan öçüriň. Şeýlelikde, gizlin faýllar “Total Commander” programmasynyň kömegi bilen dikeldildi.
“Total Commander” programmasyny şu internet salgysyndan almak bolar: http://www.ghisler.com
3. “Speccy” programmasynyň ähmiýeti
Kompýuter satyn alynanda ýa-da satylanda onuň häsiýetnamalary bilen tanyşylýar. Kä halatlarda onuň jikme-jik häsiýetnamalary zerur bolup durýar. Şuňa meňzeş ýagdaýlarda, “Speccy” programmasyny ulanmak bolar. Programma diýseň ýönekeý, tutýan ýeri 10,1 mb, ulanylyşy hem ýeňil. Ony gurnanyňyzdan soň, üstüne basaýmak ýeterli. Ol operasion ulgamy, RAM, CPU, enelik platasy, grafika, maglumat saklaýjy diskler, optiki diskler, audio, tor ýaly häsiýetnamalary, olaryň atlaryny, modellerini, hat-da gyzgynlyk derejelerini hem jikme-jik görkezýär.
“Speccy” programmasyny şu internet salgysyndan almak bolar: http://www.piriform.com/speccy


text:
Daşoguz welaýat alyjylar jemgyýetleriniň birleşigi
Alyp barýan işleriniň ugry: Söwda, market, bazar, restoran, önümçilik, guşçulyk.
Alyp barýan işleriniň görnüşleri: Birleşigiň garamagynda 422 sany söwda nokady bolup, şolaryň 7-si söwda merkezi, 5-si minimarket we 410-sy dükandyr. Şeýle-de, 72 sany jemgyýetçilik hyzmat ediş nokady bar. 57 sany önümçilik sehinde çörek we çörek önümleri, unaş önümleri, süýji-köke, şöhlat we gündelik sarp edilýän azyk harytlary öndürilýär.
Salgysy: Daşoguz welaýaty, Daşoguz ş., Oguzhan köçesi, 47-nji jaý.
Tel: +933 322 2-41-08.
Faks: +933 322 2-43-56.
__________________________________________________________________________________________________________________________________
«Daşoguz» döwlet lomaý-bölek söwda firmasy
Alyp barýan işleriniň ugry: Lomaý we bölek söwda.
Alyp barýan işleriniň görnüşleri: Söwda firmasynyň 56 dükany bolup, onuň 37- si azyk, 10-sy senagat we 9-sy garyşyk harytlaryň söwdasyny amala aşyrýar. Ilaty jemgyýetçilik iýmitleri bilen üpjün edýän 105 sany naharhanasy bolup, olaryň 37-si çagalar baglarynda, 27-si mekdeplerde, 41-si welaýat hassahanalarynda ýerleşýär. Şeýle-de, «Aýna», «Altyn asyr» restoranlary, üç sany «Daýhan» bazary, konditer, şöhlat önümlerini öndürýän sehleri we «Altynaý» spirt öndürýän zawody bar.
Salgysy: Daşoguz welaýaty, Daşoguz ş.
Parahat köçesi, 8-nji jaý.
Tel: +933 322 6-47-47. Faks: +933 322 6-47-36.


text:
7-nji aprelde Awazada «Aziada-2017: Parahatçylygyň we ösüşiň ugrunda halkara sport hyzmatdaşlygy»atly halkara sport kongresi geçirler.
Garaşylyşy ýaly, oňa Aziýanyň Olimpiýa Geňeşiniň, Halkara sport federasiýalarynyň, iri halkara guramalaryň, dürli ýurtlaryň Milli Olimpiýa komitetleriniň ýolbaşçylary hem-de wekilleri gatnaşar. Şunuň bilen birlikde, daşary ýurtly myhmanlarymyz üçin Aziada – 2017, paýtagtymyzdaky Olimpiýa şäherjigi bilen tanyşdyryş çärelerini guramak göz öňünde tutulýar.
Köpçülikleýin bedenterbiýe-sagaldyş hereketini we ýokary netijeler sportuny ösdürmek, bu ulgamda hyzmatdaşlygy işjeňleşdirmek, jemgyýetimizde sagdyn durmuş ýörelgelerini berkarar etmek hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy boýunça yzygiderli durmuşa geçirilýän döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň hatarynda durýar. Bitarap Türkmenistan abraýly halkara düzümleri, şol sanda Aziýanyň Olimpiýa Geňeşi bilen netijeli gatnaşyklary has-da işjeňleşdirmäge çalyşýar.


text:
Iýul aýynyň 21-ine Hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda geçirilen hökümet maslahatynda, medeniýet we sungat işgärleriň gününi ýene-de bir täze milli baýramçylygy bellemek barasynda kabul edilen perman esasynda şu gün ýurdumyzda ilkinji gezek "Medeniýet we sungat işgärleriniň güni" bellenip geçilýär. Bu milli baýramçylyk halkymyzyň ýaşaýjylarynyň has hem medeniýet hem-de sungat işgärleriniň başlaryny göge ýetirdi. Soňky döwürlerde medeniýetde we sungatda birnäçe üstünlikler gazandyk. Türkmen suratkeşleriniň, režisýorlaryň döreden eserleriniň arasynda halkara baýraklara mynasyp bolanlary hem bardyr.
Mysal hökmünde režisýor Durdygylyç Nyýazowyň "Perzent parzy" atly filmi Maý aýynyň 12-18-i aralygynda Özbegistanyň Daşkent şäherinde geçirilen halkara kinofestiwalyna gatnaşyp baş baýraga eýe boldy. Mundan başgada Durdygylyç Nyýazowyň režisýorlyk eden birnäçe ululy-kiçili filmleri bar. «Darkaş», «Ahmyr» atly çeper filmleri, «Türkmenbaşynyň ruhy metjidi» atly dokumental filmi, «Ýumajyk» atly kinožurnaly, «Bezzat Bezirgen» atly filmleri bar. Durdygylyç Nyýazowyň «Zaman Türkmenistan» gazetiniň habarçysy bilen söhbetdeşliginde geljekki meýilnamalary barasynda şeýle gürrüň berýär: «Häzirki wagtda men «Laçyn» atly çeper filmi surata düşürip ýörün. Bu filmiň edebi esasyny ýazanymda, men adamlaryň haýwanlara bolan gatnaşygyny, milli däp-dessurlarymyzyň nesilden-nesle geçip, ýitip gitmezligini, elguş saklamaklygyň, oglanlaryň tebigata we haýwanlara höwesini artdyrmagyň täsirini görkezjek boldum.»
Şeýle hem soňky wagtlarda paýtagtymyzda we ýurdumyzyň beýleki künjeklerinde suratkeşleriň, zergärleriň işleri sergilerde görkezilýär. Şeýle sergileriň biri hem maý aýynyň 16-18-i aralygynda geçirilen "Suratkeşleriň, zergärleriň işleriniň "Türkmenistan we dünýä sungatynyň nusgalyk eserleri"" atly halkara sergisidir. Bu sergide Kistowiç ("Babikow hakynda ýatlama"), Seýitmuhammet K ("Garaşsyzlyk toýy"), Gurbangeldiýew K ("Şadyýan oýunlar"), Adamowa Ý ("Delagatlar"), Kiçigulyýew A("Ýusup") we Nurmyradow K ("Ertir toý") ýaly ussat suratkeşleriň bütin dünýäde tanalýan we halkara baýraklara eýe bolan eserleri görkezilipdi.
Sungatymyzda ýene-de bir täze özgerişikleriň biri hem bolsa şu ýylyň 27-nji iýulynda türkmen opera sungatynyň gaýdyp gelmegidir. Şol gün Beýik Saparmyrat Türkmenbaşy adyndaky Milli medeniýet merkeziniň Mukamlar köşgünde ilkinji gezek tomaşaçylara "Şasenem-Garyp" operasy sowgat edilipdi. "Şasenem-Garyp" operasyny dikeltmäge ussat halypalar bilen bir hatarda ýaşlaryňam uly topary işjeň gatnaşdylar. Operada Şasenemiň keşbini janlandyran Türkmenistanyň Magtymguly adyndaky Milli sazly drama teatrynyň artisti Bibi Amanowa hem-de Garybyň keşbini janlandyran Türkmenistanyň at gazanan artisti Akmyrat Nurberdiýewdir. Opera halkyň söýgüsini gazanyp, ussat halypalaryň hem-de ýaş artislaryň agzybirlikde bitiren işleriniň ýerine düşendigini aýdyň görkezdi.
Baýramçylyk mynasybetli Daşoguz welaýatynda ýerleşýän Nurmuhammet Andalyp adyndaky döwlet sazly drama teatrynyň sungat ussatlary özleriniň täze hem-de ruhybelent çykyşlaryny adamlara sowgat etdiler.


text:
Türkmenistanda ilkinji we Aziýada iň iri kärhanalaryň biri bolan Garlyk dag-magdan baýlaşdyryjy kombinatyň işe girizilmegi milli ykdysadyýetimizde täze bir pudagyň –dag-magdan pudagynyň döremegini alamatlandyrar. Bu bolsa hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýurdumyzyň ähli halk hojalygy toplumyny tiz wagtda senagatlaşdyrmak boýunça öňe sürýän ykdysady syýasatynyň öňdengörüjilikliliginiň aýdyň güwänamasy bolar.
Köýtendag etrabynda, Amyderýanyň sag kenarynda, kaliý duzlarynyň Garlyk ýatagynda dag-magdan gaýtadan işleýi senagatyň iri merkezi dörediler.
Kaliý duzlarynyň ýataklary örän seýrek gabat gelýär. Garlyk ýatagy bolsa kaliý duzlarynyň uly gorlaryny özünde saklaýar. Bilermenleriň baha bermegine görä, ol çig malyň hil derejesi daşary ýurtlardaky kaliý duzlarynyň hil derejesinden ýokarydyr.
Çig mal ýatagyny işlemek, onuň çäklerinde kuwwaty ýylda 1,4 million döküne barabar bolan kaliý duzlaryny almak we baýlaşdyrmak boýunça senagat kärhanasynyň gurulmagy Türkmenistany bu ugurda iri öndürijileriň hataryna çykarar hem-de önümiň bu görnüşini eksport etmek üçin ägirt uly mümkinçilikleri bolan ýurdumyzyň himiýa senagatynyň ösüşinde täze sahypany açar. Kaliý çig malyny almak göz öňünde tutulýan Garabil ýatagynyň ähmiýeti hem örän uludyr.
“Türkmenhimiýa” döwlet konsernini tarapyndan geçirilen halkara tenderiniň barşynda 2010-njy ýylda gurluşyga girişen APJ “Belgorhimprom” desganyň potratçysy boldy. Türkmenistanyň hökümeti tarapynlan ägirt uly önümçiligi döretmek doly maliýeleşdirildi. Diňe kombinatyň çäklerine getirilen enjamlaryň bahasy ABŞ-nyň ýüzlerçe million dollaryna barabar boldy.
Garlyk kärhanasynyň taslama kuwwatyna çykmagy üçin, her ýylda 7 million tonna magdany almak we gaýtadan işlemek göz öňünde tutulýar.
Senagat toplumynyň kuwwaty biňe bir oba hojalygyny ekologiýa taýdan arassa kaliý dökünleri bilen doly üpjün etmän, eýsem-de bolsa her ýyl gymmatly önümiň million tonnadan gowragyny eksporta ibermäge mümkinçilik berer.
Kärhananyň gurluşygynda 3 müň töweregi adam işleýär. Olaryň 2 müňe golaýy bolsa türkmenistanlylardyr. Bu taslamanyň amala aşyrylmaga başlanan wagtyndan bäri Türkmenistan onda işlejek hünärmenleri taýýarlamaga başlady. Olaryň birnäçesi bu ugurdan öňdebaryjy daşary ýurtlaryň ýokary okuw mekdeplerine okuwa ugradyldy, şeýle hem öz ýurdumyzyň ýokary we orta hünär okuw mekdeplerinde täze ugurlar açyldy. Toplumyň geljekki işgärleri üçin tejribe işi hem guraldy.
Häzirki wagtda ulanylmaga berilmeginiň öňüsyrasynda kombinat diplomly inžener-tehniki we hünärli işçi hünärmenleriň ýüzlerçesi bilen üpjün edildi. Umuman, kärhanada 1700-den gowrak iş orny döredildi.
Türkmenistanyň hökümeti tarapyndan senagat merkeziniň alkymynda täze ilatly nokady döretmek barada karar kabul edildi. 2011-nji ýylda ýörite kombinatyň işgärleri üçin Garlyk şäherçesiniň, has dogrusy şäheriniň düýbi tutuldy. Ol ýerde döwlet serişdeleriniň hasabyna ýaşaýyş jaýlary, durmuş maksatly binalar, umumybilim berýän we sport mekdepleri, medeniýet öýi, çagalar baglary, hassahana we beýlekiler guruldy. Bu ýere ähli zerur aragatnaşyk ulgamlary şol sanda demir ýol çekildi.
Häzirki wagtda bu ýerde häzirki zaman ulag-aragatnaşyk infrastrukturasy döredildi. Ýaňy-ýakynda Türkmenabat-Farap täze awtoulag we demir ýol köprüleri ulanylmaga berildi. Onda potratçy hökmünde Ukrain kompaniýasy işledi. Ondan öň bolsa, Amyderýanyň üstünden geçýän Atamyrat-Kerkiçi demir ýoly we awtoulag köprüsi, Türkmenbaşy-Farap awtoulag ýoly guruldy. Bu desgalaryň hemmesi halkara ulag-üstaşyr geçelgesiniň möhüm düzüm bölegi boldy hem-de göni we göçme manysynda Lebap welaýatynyň baý tebigy çig mal serişdelerini uly möwberde özleşdirmek üçin giň ýol açdy.
Häzir welaýat uglewodorod serişdeleriniň gory boýunça öňdebaryjy orunlary eýeleýär. Onuň çäklerinde onlarça täze ýataklar, şol sanda Türkmenistan-Hytaý transmilli gaz geçirijisiniň başlanýan ýeri bolan Amyderýanyň sag kenary hem barlanyldy.
Garlyk şähzerçesiniň eteklerinde ýyllyk kuwwaty 1 million tonna önüm öndürmäge barabar bolan sement zawody işleýär. Mundan başga-da, Köýtendag etrabynda geologlar tarapyndan kaükürdiň, fosfadyň, daş duzyun,ň gipsiň, stronsiý üçin çig mal bolan selestiniň, polimetallaryň, hekiň we beýleki gazylyp alynýan peýdaly baýlyklaryň ençeme ýataklary açyldy. Olaryň esasynda, himiýa senagatyndan başga-da, gurluşyk serişdeleriniň önümçiligi hem güýçli depginde ösdüriler.
Kaliý dökünleriniň önümçiligi boýunça iri dag-magdan baýlaşdyryjy kombinatyň işe girizilmegi hem şu strategiki meýilnamalar bilen gönüden-göni baglanyşyklydyr. 200-den 1 müň metre çenli çuňlukda ýerleşen önümli gatlaklary açmak şahta usulynda amala aşyrylar. Ýüzden gowrak binalardan we desgalardan durýan topluma magdany dykyzlandyrmak we baýlaşdyrmak boýunça önümçilikler girýär. Ähli işler halkara ölçegine laýyklykda awtomatlaşdyrylan gözegçilik we dolandyryş astynda bolup geçýär.
Himiýa senagaty ýurdumyzyň ykdysadyýetiniň çalt depginde ösýän pudaklarynyň biridir. Oba hojalygynda we obasenagat toplumynda özgertmeler bilen baglylykda, azyk bolçulygyny döretmek üçin biziň ýurdumyzda, şeýle hem tutuş dünýä ýüzünde yzygiderli isleg bildirilýän mineral dökünleri öndürmek boýunça ulgam ileri tutulýan ugurlaryň biri bolup durýar. Bilermenleriň hasaplamagyna görä, bazaryň kaliý böleginde dünýä ýüzünde bu döküni peýdalanmagyň artmagy göz öňünde tutulýar.
Häzirki wagtda Türkmenistanda geljekde ägirt uly ykdysady girdeji berjek möhüm pudak desgalarynyň gurluşygy alnyp barylýar. Olaryň arasynda daşary ýurtly hyzmatdaşlaryň gatnaşmagynda gurulýan Balkan welaýatynyň Garabogaz şäherindäki ýyllyk kuwwaty 1 million 155 müň tonna barabar bolan karbamid zawody, Türkmenabat himiýa zawodynda ýyllyk kuwwaty 300 tonna dykyzlandyrylan fosfor dökünlerini öndürmäge barabar bolan täze bölüm bar.


text:
Dost-Doganlygyň Taryhy
Derde derman, düýe çaly
Hörele, maýam, hörele,
Hörelemeseň köşele.
Takyr ýerden tagtyň bar,
Ala ýüpden nogtaň bar.
Türkmen topragynyň tebigy içgileriniň içinde, tomsyň jöwzaly yssysynda, teşneligiňi gandyryp bilýän içgi bar bolsa, şolaryň biri hem derde derman düýe çalydyr. Düýe süýdünden, düýe çalyndan başga hem agaran alynýar.
Aýryl, boýdaş, bu taýdan,
Özüm sagjak düýämi.
Hörele, maýam, hörele,
Hörele, düýäm, hörele
– diýip düýesini sagmak üçin ony hüwdüläp, gazallar aýdyp, söýgüleýän gelin-gyzlarymyz, düýe çalyny taýýarlamak üçin gerek bolan düýe süýdini sagandan soň, uly syrçaly pitilere ýa-da küýzelere guýýarlar. Şondan soňra süýt öz-özünden gazlaşdyrmak we turşatmak üçin 4-12 sagatlap 20-25 derejedäki gyzgynlykda basyrylyp goýulýar. Çalyň agarany bolandan soň, çalyň özüne mahsus ýakymly ysy peýda bolanda çal taýýar diýilip hasap edilýär. Ine, diňe şondan soňra gaby hiç bir tarapa gozgaman, seresaplyk bilen çemeleşip, çalyň ýüzüniň agarany alynýar, çal bolsa şol gabyň içinde galdyrylýar. Şeýlelikde, türkmeniň gadymy we iň gymmat bahaly süýtturşy önümi, ýagny düýe çaly taýýar bolýar.
Halkymyz: “Düýe malym-dünýe malym” diýip, oňa ýokary baha berýär. Düýe süýdüniň nähili keramatly, adam saglygy üçin peýdalydygyny biz türkmen halk döredijiliginiň bir görnüşi bolan türkmen halk ertekisi “Ak pamykda” hem görüp bilýäris. Erteki-erteki bolýar. Emma ol diňe ýagşy niýeti ündeýän halk döredijiliginiň görnüşi bolmak bilen onda Akpamyk düýe süýdüniň üsti bilen öz doganlaryna täzeden jan berýär.
Diňe bir düýe malynyň süýdiniň däl, eýsem onyň gylyk-häsiýetiniň “Hatarda ner bolsa, ýük ýerde galmaz” diýen nakylyň,
Uzak-uzak menzile,
Maýa münüp ýetiler.
– diýen ýaly şahyrana setirleriň döremegine, howalasy, görki-görmegi “Şasenem-Garyp” dessasyndaky: “Kejebäň çekmäge ak maýa gerek” diýen setirleriniň döremegine getirmek bilen düýe malynyň türkmeniň aňyna, ruhuna siňendiginiň alamatydyr.
Türkmeniň dilinde öz ornyny tapan çal sözi, düýe süýdinden edilen içgiden başga hem ak we gara gatyşykly, kül reňkine meňzeş reňk, saçy, sakgaly agaryp başlan gartaň adam, syk däl, argajy gowşak kakylyp dokalan mata, ýagny çal mata ýaly birnäçe mana eýedir.
Elbetde, türkmeniň dilinde, halk edebiýatynda ýer edinen düýe çaly, türkmenler tarapyndan diňe bir suwsyzlygyňy gandyrmak üçin ulanylman eýsem halk tebipçiliýinde dertlileriň derdini dep etmek üçin derde derman hökmünde hem ulanylypdyr.
Dünýe maly diýilen,
Süýdi, ýüňi, eti em.
Ýüňüne näme diýjek,
Ýorgan-düşek, palasdyr.
– diýen setirlerden düýe malynyň diňe bir süýdüniň däl, eýsem-de etiniň we ýüňüniň hem emdigini görmek bolýar. Şonuň üçin hem türkmenler düýe etini epgek-gyzgynyň garşysyna göreşmek üçin dermanlyk saýýarlar. Düýe ýüňünden edilen guşaklary hem bilagra, biliň gypjynmagynyň öňüni almak, iç keselleriniň käbirlerini bejermek üçin ulanýarlar.
Aýran içen nähoşam,
Hassalykdan halasdyr.
– diýen setirlerden hem belli bolşy ýaly düýe çalynyň, aýranynyň derde dermandygyna şaýatlyk edýän köp sanly rowaýatlardan başga hem häzirkizaman lukmançylyk ylmy tarapyndan tassyklanan we maslahat berilýän ýerleri hem köpdür.
Ýokanç keseller ýokaşan adamlaryň, derdiň zarby bilen birbada ysgyny gaçanda, düýe çalyny içen wagty ysgynyna gelip, ysgynsyzlygy kadalaşmak bilen bolýar.
Düýe süýdi adamyň bedeniniň berkemeginde bahasyna ýetip bolmajak tebigy içgi hasaplanýar. Onuň düzüminde dürli ýaglar bar. Düýe çaly bolsa teşneligi gandyrmak bilen galman, şeýle peýdasynyň ýany bilen öýkendir-böwrek keselleriniň bire-bir emi hasaplanýar.
Gadym döwürlerde adamlar süýdi jana şypa beriji serişde hökmünde peýdalanypdyrlar. Süýdüň kömegi bilen ençeme keseli bejeripdirler. Süýt aýratyn-da, berhiz tutýan adamlar üçin peýdaly.
Düýe süýdüniň tagamy sygyr süýdüniňkiden pes däldir. Beloklarynyň köplügi, ýaglylygy babatda düýe süýdi sygyr süýdünden peslär ýaly dal. Düýe süýdüni her halk özüçe peýdalanýar. Aýdaly, araplar düýäniň gatygyny peýdalanyp çörek bişirýärler, düýe süýdüni mama keselini, ýaralary, diş agyrny, aşgazan-içege kesellerini bejermekde, zäherlere garşy ulanypdyrlar. Afrikalylar bolsa peýnir taýýarlaýarlar. Beýleki halklardan tapawutlylykda, türkmenler düýe süýdünden çal tutýarlar.
Çalyň düzüminde adamyň süňňüne ýaramly, oňat, ýakymly täsir edýän köp zatlar bar. Çal, esasan, tomus aýlarynda diýseň peýdaly, suwsuzlygyňy gandyrmak bilen galman, adamyň endamyndaky ýarawsyz zatlary der bilen daşary çykarýar. Düýe çalyny gadym döwürlerden bäri bejeriş serişdesi saýypdyrlar. Ol öýken keseliniň öňüni almakda, aşgazan keseliniň käbiriniň ýok bolup gitmeginde peýdalanylypdyr. Çal endamy berkidýär, taplaýar, iýmit sindirişini gowulandyrýar.
Halk içinde ýigriminji asyryň altmyşynjy ýyllarynda çopan ýiğidiň aşgazany, içegeleri hylt tapyp, barmadyk lukmany, ýatmadyk hassahanasy galmandyr. Hiç birinden haýyr tapmaýar.
Ejesi oglunyň agyr halyny gyýylsa-da:
Weýisbaba piridir,
Göýä baky diridir.
– diýen setirlere eýerip, “Ozal-a beýik Alla, galyberse-de Weýis baba sygynyp, enşalla, seni gül ýaly ederis” diýip eme başlaýar.
Ogluna üç mahal düýäniň süýdüni ýyljagy bilen içirýär. Arasynda az-azdan goram içirip durýar. Jany aram tapyp başlaýar, ýarym ýylyň içinde tut ýaly sagalýar.
Başyň dik, göwnüň kiçi,
Höräm, höräm, hörelim.
Süýt sagyp, aýran içip,
Hözirini göreliň!
– diýip tarypy ýetirilen düýe çalynyň peýdalary ýokarda sananlarmyz bilen çäklenmeýär.


text:
Türkmenistan — Owganystan — Pakistan — Hindistan gaz geçirijisiniň taslamasy Günorta we Merkezi Aziýanyň infrastrukturasynyň integrasiýasyna oňaýly täsir eder, çünki ol iberijiniň hem, satyn alyjylaryň hem energetika howpsuzlygyny berkitmäge ýardam eder. Bu barada Glazgo uniwersitetiniň Merkezi Aziýa boýunça bilermeni Luka Ançeşi Azernews-e habar berdi diýip, Trend belleýär.
«Turbageçirijiniň sebit üçin ähmiýeti Owganystandaky ýagdaýy we onuň ykdysadyýetini durnuklaşdyrmak bilen hem baglydyr» - diýip, bilermen belleýär.
Bilermeniň şeýle hem belleýşi ýaly, TOPH taslamasynyň üstünlikli durmuşa geçirilmegi köp babatda Owganystandaky howpsuzlyk meseleleri bilen bagly däl-de, maliýeleşdirmek bilen baglydyr. Şunuň bilen baglylykda, Ançeşiniň belleýşi ýaly, taslamany ilerletmek üçin Türkmenistana daşary ýurt kompaniýalaryna onşor gaz ýataklaryndan paý bermek arkaly konsorsium açmak maksadalaýyk bolar.


text:
Hormatly saýtymyzyň okyjylary!
Sizden gelýän her bir sorag biziň üçin möhüm bolup, oňa doly we göwnejaý jogap bermek, sizi gyzyklandyrýan ol ýa-da beýleki meseläni giňden beýan etme we çözgüdini tapyp berme biziň üçin diýseň wajyp bolup durýandyr.
Edil şol maksat bilen, köpler üçin has wajyp bolup duran meseleleriň üstünde has giňişleýin durup geçmek üçin biz ýörite makalalary taýýarlap, saýtda ýerleşdirýäris. Sizi gyzyklandyrýan soraglar öň berlen bolsa, jogaplary siz "Sorag-jogap" bölüminde hem tapyp bilýärsiňiz. Onuň üçin "Sorag-jogap süzgüji", "Gözleg" hyzmatlaryny ulanma siziň maglumat gözlegiňizde işiňizi ýeňiilleşdirip bilerdi.
Soraglaryň ençemesine biragyzda jogap bermek aňsat düşmeýär we köp halatlarda bu mümkin hem bolanok. Şol sebäpden hem, aşaky soraglaryň doly jogaby höküminde biz ýörite taýýarlanan we saýtymyzda ýerleşdirilen makalalara salgylanmagy we okamagy maslahat bermegi makul bildik.


text:
Soňky habarlar
Archive news
TDÇA-nyň uçurymynyň täsin küşt eseri döredijilik bäsleşiginiň ýeňijisi boldy
14:2718.10.2017
0
174
Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklarynyň Milli merkeziniň, Zenanlar birleşiginiň Merkezi Geňeşiniň bilelikde guramagynda "Aşgabat 2017-ä" bagyşlanyp geçirilen döredijilik bäsleşiginiň ýeňijisi, Daşaguz welaýatynyň Saparmyrat Türkmenbaşy etrabyndaky 33-nji orta mekdebiň mugallymy Sähra Ataýewa bir ýarym ýyldan gowrak wagtda, irginsiz zähmetiň astynda döreden "Küşt" keramika eseri barada, ine, şeýle gürrüň berýär: - Aşgabat Aziadasyny her kim öz ukyp-başarnygyna görä wasp edýär. Meselem, bagşy aýdymda, şahyr goşguda, suratkeş suratda...taryp edişi ýaly, men hem öz gezegimde sportuň küşt görnüşindäki mallary dekoratiwleşdirip, ýagny sungat diline salyp, size ýetirmekligi makul bildim. Küşt sportunyň düzgünine görä, oýnuň 32 sany mallary bolup, ondaky ak we gara taraplary täzeçe işläp, esasy maksat - türkmene mahsus milli aýratynlyklar we reňk çözgüdi bolup durýar. Bilşimiz ýaly, küşt tagtasynda birnäçe mallar hereket edýär. Meniň hem işimdäki her bir malda öz döwrüniň fenomeni bolan türkmen gahrymanlary şekillendirilýär. Şa - onuň keşbinde türkmen serkerdeleriniň biri bolan Togrul begiň täç geýip, toý lybasynda duran pursady şekillendirilen. Lybasdaky guşak esasy alamat bolup, ondaky bezeg şaýlaryň sany boýunça eýesiniň jemgyýetde tutýan orny kesgitlenilýär. Gynyna salnan jöwher pyçagy bolsa, eýesiniň hökmürowanlygynyň nyşany. Ferz - munda milli şaý-sepler bilen bezelen türkmen zenanynyň keşbini şekillendirdim. Pil - bu küştde esasy mallaryň biri bolmak bilen, gujur-gaýratyň, beýikligiň nyşany. At - muňa çaýan täzeçe röwüşim -milli at şaý-sepleri bilen bezemekligimden ybarat. Ruh - bu maldaky esasy aýratynlyk, ony gadymy ýadygärliklerimiz bolan gala we minara görnüşinde berip, arhitektura bezegleri bilen baýlaşdyrmagymdyr. Pyýada - munda bolsa, ähli söweş esbaby bolan, ýagny goragda duran türkmen ýigidiniň keşbini şekillendirdim. Bu işimi ýerine ýetirmeklik üçin arassa toýundan peýdalandym. Ilki bilen şekilleriň modelini, galyplaryny taýynlap, soňra galyplara salyp, ýelmemek we çyzmak arkaly bezeg işlerini amala aşyrdym. Soňra ak reňkli angop bilen reňkläp, guransoň peçde 800°C gyzgynlykda bişirdim. Bişip çykanyndan soň, ýaşyl we goňur syrça bezegleri bilen reňkläp, nagyş bezegleri has öňe çykar ýaly görnüşe getirdim. Işi doly reňksiz syrça bilen reňkläp, peje ýerleşdirdim we 950°C gyzgynlykda 8 sagadyň dowamynda bişirdim. Netijede, birnäçe taryhy çeşmelere esaslanan keramika eserim, özüniň oňyn netijesini berdi diýip hasap edýärin.
Teswirler
Teswir ýazmak üçin içeri giriň ýa-da registrasiýa boluň


text:
Gurluşyk işleri üçin daşky örtüji serişdeleri öndürmek boýunça täze kärhana Lebap welaýatynyň Magdanly şäherinde “Hilli gurluşyk önümleri” hojalyk jemgyýeti tarapyndan dörediler. Onuň ýerli çig maldan gury gips garyndylaryny we gipsokartony çykarmaga niýetlenen bölümleri Magdanlyda bar bolan gurluşyk serişdelerini öndürýän kärhananyň senagat zolagynda ýerleşer.
Häzirki wagtda bu ýerde 8 gektar meýdanda otaglary bezemek üçin gury garyndylaryň 100 müň tonnasyny hem-de ýylda 12 million inedördül metr gipsokarton çykarmaga niýetlenen hojalyk jemgyýetiniň önümçilik binýady döredilýär. Raýatlaryň alyp barýan gurluşygynda giňden peýdalanmaga niýetlenen önümleri çykarmak üçin häzirki zaman tehnologik enjamlar satyn alyndy.
Türkmenistany gurşap alan depginli gurluşyklar dürli pudaklary, şol sanda gurluşyk serişdeleri senagatyny ösdürmek üçin kuwwatly itergä öwrüldi. Ýurdumyzyň ähli sebitlerinde diýen ýaly, bu pudagyň täze desgalary bina edilýär we ozalky bar bolan kärhanalary döwrebaplaşdyrylýar. Senagatda daşary ýurtlardan getirilýän önümleriň ornuny tutup bilýän önümçilikleri kemala getirmek boýunça hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen işlenip taýýarlanylan maksatnamanyň amala aşyrylmagy bu ugruň ösdürilmegi üçin möhüm ýagdaýa öwrüldi. Şol maksatnama täze önümçilikleriň döredilmegini ýa-da ozalky hereket edýänleriň täze ugurlara öwrülmegini nazarda tutýar.
Biziň gurluşyk serişdeleri bazarymyzda “alçipan” diýen at bilen has belli bolan gipsokarton kagyzlary gurluşykda giňden ulanylýar. Çünki olar ýeterlik derejede berk bolup, asla zaýalanmaýar diýen ýaly. Gipsokarton profilleri, diwarlyk üçin gipsokarton, çyga durnukly gipsokarton, üçege örtmäge, diwarlara, aralygy bölmäge niýetlenen serişdeler örän bellidir. Ýerli çig maldan gipsokartonyň özümizde öndürilmegi daşary ýurtlardan getirilýän önümleriň ornuny tutup bilýän ýene-de bir ugur bolup, ýurdumyzyň gurluşykçylarynyň isleglerini köp derejede kanagatlandyrmaga mümkinçilik berer.


text:
Fransuz institutyna nähili ýazylmaly ? [fr]
Fransuz institutyna nähili ýazylmaly?
Fransuz okuw jaýlarynyň hemmesinde diýen ýaly habarlaşmak we ýazylmak üçin internet saýdy bar. Her bir uniwersitetiň öz okuw kalendarlarynyň barlygyna üns beriň.
Eger siz Fransiýanyň ýokary okuw boýunça uniwersitetde lisenziýat derejesiniň 1-nji we 2-nji ýylyna, saglyk boýunça umumy birinji ýylynda (medisina, dermanhana, stomotologiýa we akuşer) ýa-da milli arhitektura mekdebiniň 1-nji ýylyna okuwa girmek isleseňiz, siz öňünden kabul etme resminamasyny (DAP) Türkmenistandaky Fransiýanyň Ilçihanasynyň medeni işleri bölümine tabşyrmaly bolýaňyz. Agzalan resminamalary kabul etme her ýylyň ýanwar aýynda başlaýar we hökmany bellenen senelerde tabşyrmagy talap edýär.
Birnäçe okuw jaýlary bilen habarlaşmak gerekmy?
Birbada 3 okuw jaýyna ýazylma resminamasy bilen ýüz tutmak maslahat berilýär.
Kabir okuw jaýlarynyň kabul edip biljek talyplarynyň sanyndanda köp ýazylma resminamalaryny alýandygyny siz bilmelisiňiz.
Okuw jaýlary haçan jogap berýärler?
Okuw jaýlary oktýabr aýynyň başynda başlanjak okuwlar üçin iýun aýynyň 15-den sentýabr aýynyň 15-i aralykda jogap berýärler.
Bu diýildigi, käbir ýagdaýlarda, siziň okuwa gitmek üçin taýýarlanma wagtyňyzyň bir aýdan sähelçe köplügini aňladýar.
Doly ýazylma
Beýleki ähli talyplar ýaly siz Fransiýa baran badyňyza, okuwa başlamazdan öňürti, ahyrky resminamany: uniwersitetde administratiw we pedagogik bölüm açýan doly ýazylmany resmileşdirmeli.
Şondan soň siziň okamaly okuw jaýyňyz size okaýandygyňyz baradaky resminamany we talyp şahsyýetnamasyny berer. Bu iki dokument hukuk taýdan siziň talyp statusyňyzy tassyklaýar. Köplenç ýagdaýda ýazylma tölegleri doly tölenenden soň bu iki resminama gönüden göni talybyň eline berilýär.


text:
Ajaýyp wakanyň hormatyna dabaraly çäreler
Türkmenistanyň Goranmak ministrliginiň Merkezi serkerdeler öýünde hem-de Harby institutynda Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleriniň düzümini kämilleşdirmek maksady bilen döredilen täze harby bölümlere söweşjeň baýdaklaryň gowşurylmagy mynasybetli dabara geçirildi. Şanly wakanyň hormatyna Türkmenistanyň Prezidenti, ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy goşun generaly Gurbanguly Berdimuhamedowyň Permanyna laýyklykda söweşjeň baýdaklary alan harby bölümleriň serkerdeleri we şahsy düzümi, şeýle hem ýurdumyzyň Goranmak ministrliginiň serkerdeleri, esgerleri, harby talyplar we harby mekdepleriň okuwçylary ýygnandylar.
Gadymy döwürlerden bäri türkmenler Watan goragçylarynyň söweşjeň başarnyklaryna uly ähmiýet beripdirler. Häzirki eýýamda edermen we gaýduwsyz serkerdeler bolan batyrgaý ata-babalarymyzyň däpleri mynasyp dowam etdirilýär. Bu gün oňyn bitaraplyk ýörelgelerine ygrarly Garaşsyz Türkmenistan döwlet Baştutanymyz tarapyndan işlenip taýýarlanylan Harby doktrinanyň ähli düzgünlerine yzygiderli eýerýär, howpsuzlygy pugtalandyrmak hem-de goşunyň ýokary goranyş ukyplylygyny saklamak boýunça toplumlaýyn maksatnamany elmydama berjaý edýär. Goşun bolsa parahatçylygyň we asudalygyň, diýmek, ýurdumyzyň mundan beýläk-de gülläp ösmeginiň we onuň raýatlarynyň abadançylygynyň ygtybarly kepili bolup çykyş edýär.
Alnyp barylýan ýörelgäniň möhüm ugurlarynyň biri Ýaragly Güýçler we hukuk goraýjy edaralar üçin ýokary hünär derejeli işgärleri taýýarlamakdyr. Türkmenistanyň Prezidenti, ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy goşun generaly Gurbanguly Berdimuhamedowyň çykyşlarynda belleýşi ýaly, ýaş hünärmenler harby sungatyň häzirki zaman bilimlerini we tejribelerini ele almalydyr, Watanynyň hakyky goragçylary bolmalydyr. Alnyp barylýan işleriň netijesinde harby gullukçylaryň hünär derejeleri ýyl-ýyldan ýokarlanýar, olaryň harby ussatlygy kämilleşýär. Muňa gury ýerde we deňizde yzygiderli esasda geçirilýän görkezme harby-taktiki okuwlar aýdyň subutnamadyr.
Ýurdumyzyň ýaş goragçylaryny terbiýelemekde köpasyrlyk taryhymyzy öwrenmäge uly ähmiýet berilýär. Şol taryhyň bütin dowamynda halkymyzyň iň oňat ogullary örän ýowuz söweşlerde deňsiz-taýsyz edermenlik, gaýduwsyzlyk hem-de ruhunyň belentligini görkezdiler. “Halk hakydasy” ýadygärlikler toplumy her bir türkmenistanlynyň kalbynda milletimiziň şöhratly geçmişine buýsanç duýgusynyň artmagyna hyzmat edýär. Bu ýadygärlikler toplumyna Aşgabat ýertitremesiniň şehitleriniň hormatyna “Ruhy tagzym” ýadygärligi hem-de 1941—1945-nji ýyllaryň söweş meýdanlarynda we beýleki söweşlerde mähriban topragymyzda parahatçylyk we asudalyk ugrunda wepat bolanlaryň hormatyna bina edilen “Baky şöhrat” we “Milletiň ogullary” ýadygärlikleri girýär.
... Harby kasama wepalylygyň, ýurdumyza berlenliginiň hem-de türkmenistanlylaryň parahatçylykly we döredijilikli durmuşynyň goragynda durmaga taýýarlygyň nyşany hökmünde mähriban Watanymyzy goramagyň mukaddes borjy bilen öz ykbalyny baglan dabara gatnaşyjylar mukaddes tuga tagzym etdiler.
Harby gullukçylaryň çykyşlarynda döwlet Baştutanymyz tarapyndan üstünlikli durmuşa geçirilýän öňdengörüjilikli içeri we daşary syýasatyň oňaýly jemgyýetçilik-syýasy ýagdaýyny üpjün edendigi nygtaldy. Munuň özi häzir Watanymyzyň gülläp ösmek, sebitiň we dünýäniň ýurtlarynyň ählumumy howpsuzlygynyň hem-de durnukly ösüşiniň bähbidine giň halkara hyzmatdaşlygy pugtalandyrmak ýoly bilen üstünlikli öňe ilerlemeginiň aýrylmaz bölegidir.
Dabaranyň ahyrynda bu ýere ýygnananlar döwlet Baştutanymyza Ýüzlenme kabul etdiler. Onda harbylar hakyky atalyk aladasy hem-de berýän ünsi üçin Türkmenistanyň Prezidenti, ýurdumyzyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy goşun generaly Gurbanguly Berdimuhamedowa çuňňur hoşallyk sözlerini beýan edip, Garaşsyz, Bitarap Watanymyza, mähriban halkymyza, onuň abadan durmuşyna mundan beýläk-de gulluk etjekdiklerine, mukaddes harby borçlaryny wepaly we abraý bilen ýerine ýetirip, goranyş häsiýetli Harby doktrinadan gelip çykýan jogapkärli wezipeleri üstünlikli çözjekdiklerine ynandyrdylar.


text:
20 Ocak 2017 Cuma
Türkmen Telekeçileri Gurluşyk Işlerini Dünýä Derejesinde Ýokary Hilli Ýerine Ýetirmekde Ýeterlik Derejede Tejribe Topladylar
Hut hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň milli ykdysadyýetimiziň hususy ulgamynyň okgunly ösdürilmegine goldaw bermegi netijesinde hususy gurluşyk kärhanalaryna döwlet maksatnamalarynyň çäklerinde şeýle iri buýurmalary ýerine ýetirmek ynanyldy. Şol buýurmalar bolsa türkmen paýtagtyny, ýurdumyzyň şäherlerini we obalaryny abadanlaşdyrmak, awtoulag ýollaryny, gidrotehniki hem-de beýleki desgalary gurmak bilen baglanyşyklydyr.
Mysal üçin, diňe Aşgabady ösdürmegiň 13-nji tapgyrynyň çäklerinde Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalary bolup durýan kompaniýalar 2015-nji ýylda desgalaryň 30-dan gowragyny ulanmaga berdiler. TSTB-niň agzalarynyň geçen ýylda paýtagtymyzda guran desgalarynyň hatarynda “Bagtyýarlyk” sport toplumy we “Aşgabat” stadionynyň ýanyndaky tennis meýdançasy, “Arkadag” seýilgähi hem-de bäş ýyldyzly “Arçabil” myhmanhanasy, “Bagtyýarlyk” seýilgäh toplumy we beýlekiler bar.
Häzirki wagtda TSTB-niň agzalary Aşgabatda ýüzlerçe desganyň, şol sanda 15-nji tapgyrda 256 desganyň gurluşygyny alyp barýarlar.
Ýurdumyzyň telekeçileri welaýatlarda hem durmuş-medeni maksatly desgalaryň köpsanlysyny, şol sanda mekdepleri we çagalar baglaryny, muzeý binalaryny hem-de konsert zallaryny, medeniýet öýlerini hem-de saglyk merkezlerini, ýaşaýyş jaýlaryny, şol sanda täze obalarda ýaşaýyş jaý toplumlaryny gurdular. Hususy kompaniýalar şeýle hem dikeldiş merkezli okuw-terbiýeçilik toplumlarynyň 5-sini hem-de çagalar sagaldyş we dynç alyş merkezleriniň birnäçesini gurdular.
TSTB-niň agzalarynyň guran desgalarynyň hatarynda suw arassalaýjy kärhanalar, ulag düzüminiň desgalary bar: 2015-nji ýylda Balkanabatda demir ýol menzili, Gyzylsuw şäherçesinde ýolagçy deňiz menzili ulanmaga berildi.
Telekeçiler “Awaza” milli syýahatçylyk zolagynda hem gurluşyk işlerine işjeň gatnaşyp, bu ýerde myhmanhanalary we kottej şäherçelerini, attraksionlar seýilgählerini hem-de sport toplumlaryny gurýarlar. Hususy kompaniýalar tarapyndan Aşgabadyň we Abadanyň iri panelli jaý gurluşyk zawodlarynyň durky täzelenildi, “Abadan haly” açyk görnüşli paýdarlar jemgyýetiniň halyçylyk kärhanasy guruldy we senagat ulgamynda beýleki köpsanly taslamalar amala aşyryldy.
Türkmen telekeçileri gurluşyk işlerini dünýä derejesinde ýokary hilli ýerine ýetirmekde ýeterlik derejede tejribe topladylar. Häzirki wagtda Türkmenistan Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalary bolan kompaniýalaryň gatnaşmagynda daşary ýurtlarda maýa goýum-gurluşyk taslamalarynyň birnäçesini amala aşyrýar.
Şeýlelikde, häzirki wagtda hususy gurluşyk kärhanalarynyň Awazadaky şu desgada görkezýän ýokary zähmet kuwwaty hem hut Türkmenistanda telekeçiligi döwlet derejesinde yzygiderli goldamagyň netijesinde gazanyldy.
http://www.turkmenhabargullugy.com/turkmen-telekecileri-gurlusyk-islerini-dunya-derejesinde-yokary-hilli-yerine-yetirmekde-yeterlik-derejede-tejribe-topladylar/
Kaydol: Kayıt Yorumları (Atom)


text:
esasy
BMG-yň Konwensiýalary
- Howa gämileriniň bikanun basylyp alynmagyna garşy göreş hakynda Ylalaşyk
- Deňiz gämileriniň howpsuzlygyna garşy gönükdirilen bikanun hereketlere garşy göreş hakynda Ylalaşyk
- Raýat awiasiýasynyň howpsuzlygyna garşy gönükdirilen bikanun hereketlere garşy göreş hakynda Ylalaşyk
- Ýadro materiallarynyň fiziki goragy hakynda Ylalaşyk
- Halkara goragyndan peýdalanýan adamlara garşy jenaýatçylyklaryň öňüni almak we şeýle jenaýatlar üçin jeza bermek hakynda Ylalaşyk
- Bombaly terrorçylyga garşy göreş hakynda Halkara Ylalaşyk
- Girew almaga garşy göreş hakynda Halkara Ylalaşyk
- Kenarýakalarda ýerleşýän platformalaryň howpsuzlygyna gönükdirilen bikanun hereketlere garşy göreş hakynda Teswirnama (Protokol)
- Raýat awiasiýasynyň howpsuzlygyna garşy gönükdirilen bikanun hereketlere garşy göreş hakynda Ylalaşygyň üstüni ýetirýän, halkara raýat awiasiýasyna hyzmat edýän aeroportlarda zorlukly bikanun hereketlere garşy göreş hakynda Teswirnama (Protokol
esasy


text:
"Dostlukly syýasat alyp barýarys emma ýurt, baýdak, halk meselesinde asla egilşik etmeris”
Premýer ministr Ýyldyrym Adalat we ösüş partiýasynyň Nigde şäherinde geçirlen 6-njy kongresine gatnaşdy
Adalat we ösüş partiýasynyň başlygynyň wekili we Premýer ministr Binali Ýyldyrym Türkiýäniň günorta serhetlerinde guralan hüjümlere degişli jogabyň beriljekdigini aýtdy.
Premýer ministr Ýyldyrym Adalat we ösüş partiýasynyň Nigde şäherinde geçirlen 6-njy kongresine gatnaşdy.
Premýer ministr Ýyldyrym kongresde eden çykyşynda “Terrorçylykly hüjümler arkaly Türkiýä zeper ýetirmek isleýänler jerimesini çeker. Dostlukly syýasat alyp barýarys emma ýurt, baýdak, halk meselesinde asla egilşik etmeris” diýdi.
Premýer ministr Ýyldyrym Türkiýäniň milli ylalaşyklar we hyzmatdaşlyklar arkaly güýjüni birleşdirmäge we ösmäge dowam etjekdigini belledi.


text:
Türkmen forum saýtlarynda sosial temalarda her dürli gürrüňler geçirilýär. Döwrüň üýtgeýän durmuş şertleri, ýaşlyk, ýaşlaryň özüni alyp barşy baradaky makalalar köpçülik tarapyndan okalyp, kän teswir ýazylýar. Şular ýaly temalaryň iň köp ýazylyp teswirlenýänlerinden biri hem türkmen aýal-gyzlarynyň geýim stili baradaky makalalar we pikirler bolsa gerek. Ertir.com, talyplar.com ýaly forumlar açylany bäri iň köp pikir alşylan tema, gyzlaryň geýim stili baradaky ýazgylardyr diýsek ýalňyşmarys.
Ýazylan teswirlerde adamlaryň köpüsi gyzlaryň giň we uzyn köýneklerden tapawutlanýan, beden syratyny görkezýän dar biçüwli stilleri saýlamagyny ýazgarýarlar. Az sanly progressiw dünýägaraýyşly türkmenler bolsa türkmen stiliniň global moda akymyna ýakynlaşmalydygyny öňe sürýärler. Men bu makalada köpçüligiň pikirlerine bolan garaýyşlarymy beýan etmekçi.
Türkmen gyzlarynyň modasy
Dünýäniň beýleki ýurtlarynda bolşy ýaly, Türkmenistanda hem moda her döwürde üýtgäp durýar. Ýöne daşary ýurtlardan tapawutlylykda, türkmen gelin-gyzlarynyň modasy moda studiýalary tarapyndan däl-de, ýurdumyzdaky az sanly tikinçiler tarapyndan döredilýär. Gyzlaryň aglabasy bazardan mata satyn alyp, üns çekmek üçin ýa-da gözel görünmek üçin üýtgeşik stillerde tikdirmegi makul bilýärler. Soňky ýyllar dar köýnekleri geýýän gyzlaryň köpelendigini göz öňünde tutsak, beden gözelligini öňe çykarýan, dar biçüwli eşikleriň has meşhurdygyny aýtmak mümkin.
Konserwatorlar türkmen modasyndan nägile
Türkmen erkekleriniň aglabasy, esasan hem ýokary bilimi bolmadyk ýaşlar konserwatiw dünýägaraýyşly bolýarlar. Konserwatizm – bu hemme gymmatlyklary, däp-dessurlary, sosial kadalary we egin-eşik formalaryny öňden gelşi ýaly gorap saklamalydygyny öňe sürýän sosial pelsepesidir. Konserwatiw dünýägaraýyşy bolan adamlar ösüş we özgerişe garşy çykýarlar, ähli zat öňden gelşi ýaly goralyp saklanmaly diýip hasap edýärler.
Türkmen gyzlarynyň saýlaýan özüne çekiji stilleri dowamly özgerişi başdan geçirýändigi sebäpli, konserwatiw erkekleri birahat edýär. Olar gyzlaryň moda saýlawyna hormat goýup, sylaşykly bolmagyň ýerine, ertir.com, talyplar.com, vk we facebook ýaly sosial platformalarda döwrebap türkmen modasyna garşy çykýarlar. Hatda öte geçip, türkmen aýal-gyzlaryna garşy gödek teswirler ýazýanlaram tapylýar. Olara görä türkmen gyzlary dar geýim geýmeli däl. Ýewropa stiline ýykgyn etmeli däl. Olar milli geýinmeli.
Haýsy milli geýim?
Belli bir taryhy prosesiň dowamynda dörän, belli bir geografik sebitde ýaşaýan, belli bir halka mahsus geýim formasyna milli geýim diýilýär. Milli modanyň şekili sebitden sebite ýa-da döwürden döwre üýtgäp bilýär. Her halk öz durmuş şertlerine laýyklykda moda döredýär. Mysal üçin, araplar jokrama yssydan goranmak üçin hyjabyň dürli görnüşlerini döreden bolsalar, Grinlandiýada ýaşaýan eskimoslar aýazly howa şertleri sebäpli galyň deriden ýasalan milli geýimleri döredipdirler.
Şunlukda, milli geýinmegi teklip edýän türkmen konserwatorlaryň bu pikiri göräýmäge gowy teklip ýaly görünýändir. Ýöne bu düýpli pikirlenilmedik garaýyşdyr. Sebäbi okuw kitaplarymyzda hem aýdylşy ýaly, türkmen halkynyň 5000 ýyllyk taryhy bar. Türkmeniň geçen asyrda döreden milli egin-eşiginiň bolşy ýaly, orta asyrlarda döreden milli egin-eşiklerem bar. Ata-babalarymyzyň ilkidurmuş obşina gurluşynda geýen egin-eşiklerem "milli" sypatlandyrmasynyň düzümine girýär. Döwür üýtgäp döwran aýlandygy saýy milli egin-eşikler hem birnäçe üýtgeşmelere sezewar bolýar. Onsoň möhüm sorag döreýär – "Gelin-gyzlarymyz haýsy döwrüň milli eşigini geýmeli?"
Belki-de, ilkidurmuş obşina döwrüne mahsus bedeniň belli bir bölegi agaç ýapraklary bilen gizlenilmelidir? Belki-de, gelin-gyzlarymyz goýun-geçiň derisini oranyp gezmelidir? "Gyzlar milli geýinmeli" diýýän erkekler bu soraglar barada pikirlenmek islemeýärler. Ýöne olar teswirlerinde, göz öňünde tutýan milli eşikleriniň türkmen ene-mamalarynyň geçen asyrlarda geýen eşikleridigini belli edýärler.
Indi siz pikir edip görüň. Eger ata-babalarymyz hem bu günki sowatsyz erkekler ýaly gelin-gyzlara geçen asyryň modasyny geýdiren bolanlarynda, milli egin-eşiklerimiz özgerişi başdan geçirermidi? Geçirmezdi. Gelin-gyzlarymyz bu gün hem Amazon tokaýlaryndaky käbir halklar ýaly derini oranyp gezmeli bolardylar. Şuny göz öňüne getirmek hem gülkünç hem-de gorkunç!
XXI asyryň türkmen modasy
Häzirki geýilýän dar biçüwli egin-eşikler ruslar, italýanlar ýa-da fransuzlar tarapyndan döredilmedi. Bu modany türkmen gyzlarynyň islegine laýyklykda türkmen tikinçileri döretdi. Şol sebäpli bu egin-eşikler milli türkmen modasy hasaplanýar. Bu moda häzirki döwrüň modasydyr. Gyzlaryň beýle köýnekleri saýlamagyna üns çekmek, halanmak, owadan görünmek ýaly islegler sebäp bolýan bolmagy mümkin. Ýöne bu islegler millilige ters düşýän däldir. Sebäbi, garşydaş jynsyň söýgüsini, ünsüni gazanmak islegi adamyň tebigatynda bar.
Sylaşykly bolmak meselesi
Elbetde, her kimiň öz pikiri bolup biler. Käbir adamlar konserwatiw, käbirleri bolsa özgerişi goldap biler – bu düşnükli ýagdaý. Ýöne dünýäde seniň pikiriňe goşulmaýan adamlaryň bardygyny bilmek we olaryň hem başgaça pikirlenmäge hakynyň bardygyny kabul etmek gerek.
Türkmen gyzlary öz dünýägaraýşyna görä dürli modany saýlap alyp biler. Biz erkeklere muňa düşünmek, gyzlaryň saýlawyna hormat goýmak we sylaşykly bolmak galýar. Moda bir duran ýerinde durmaýar. Ol mydama üýtgeýär. Bu gün eşikler daralan bolsa, ertirki gün giňelip, gysgalyp ýa-da uzalyp biler. Bu ýagdaý bütinleý sosial-durmuşdaky üýtgeşmelere bagly. Beýleki halklarda bolşy ýaly, türkmen modasy hem özüne mahsus özgerişleri başdan geçirdi, geçirýär we geljekde hem geçirmegi dowam eder.
Makalada beýan edilýän pikirler hem-de garaýyşlar awtoryň özüne degişlidir.
Awtor: Anyk Şirow
Teswirlemeler
"Biziň millete gabat gelýän hereket dälä" diýende köplenç hiç hili medeni we taryhy faktlara esaslanmazdan, diňe şahsy konserwatiw pikirlere esaslanyp aýdylýar. Aýtmaly dälmi diýmegiňiz münkin, ýok aýdybermeli. Ýöne bu dogry pikirmi? Gelin-gyzlar köçedäki haýsydyr bir konserwatiw düşünjeli adamyň şahsy dünýägaraýşyna görä geýinmäge mejburmy näme?Makaladaky beýän edilýän pikirleriň aglaba böleginde "Biziň gelin-gyzlarymyz indi gadymy döwürde geýilen geýimlere görä geýinmelimi" diýen sorag astynda ýazylypdyr.
Häzirki tehnologiki döwürde moda hasaplanylýan zatlar (tehnikalar hem degişli) bilen bilelikde geýimler hem örän tiz moda bolup ýaşlaryň arasynda ýaýraýar. Gelin-gyzlaryň soňky moda diýip açyk we ýarym-ýalaňaçlyga ymtylýan dar köýnekleri biziň milletimize asla gabat gelýän hereket dälä.
Moda-ny ýok edip ýa-da saklap bolmaz, ýöne öz gelip çykyşyňa kybat gelýän öz urp-adatlaryňa görä we milli geýimler diýip häzirki döwüre çenli saklanyp gelen geýimlerimzi täze döwüre görä kybaplaşdyryp moda edip geýmek has-da biziň gözel gelin-gyzlarymyzy yza galak däl-de owadan we ajaýyp edip görkezjekdigi anyk ahyryn.
Internetde we telewizorlarda görkezilýän ýarysy kesik ýa-da ýakasy ýirik geýimlere seredip öz aramyzda moda etjek bolsak onda sanlyja ýyldan geýimleriň nädereje boljakdygyny göz öňüne getirmekde kyn bolar.
Siz "...milli geýimleriň biçüwini häzirki döwre kybaplaşdyrmaly" diýende hak aýtdyňyz. Sebäbi dürli milletlere mahsus özboluşlylygyň goralyp saklanmagy diňe şol halk üçin däl, tutuş adamzat medeniýeti üçin möhüm. Ýöne pikir edip görsek, häzirki dar biçüwli eşikler bütinleý biziň özümize mahsus stiller. Olara menä telewizorda-zatda duş gelmedim. Olara Milanda, Parižde -- umuman dünýäň başga ýerinde-de duş gelip bolar öýdemok. Olar diňe biziň güneşli ýurdumyzyň şäherdir obalarynda bar. Bu bolsa şol modanyň döwrebap türkmen modasydygyny, geçen asyrlardaky modanyň bugünki keşbidigini aňladýar.
Häzirki tehnologiki döwürde moda hasaplanylýan zatlar (tehnikalar hem degişli) bilen bilelikde geýimler hem örän tiz moda bolup ýaşlaryň arasynda ýaýraýar. Gelin-gyzlaryň soňky moda diýip açyk we ýarym-ýalaňaçlyga ymtylýan dar köýnekleri biziň milletimize asla gabat gelýän hereket dälä.
Moda-ny ýok edip ýa-da saklap bolmaz, ýöne öz gelip çykyşyňa kybat gelýän öz urp-adatlaryňa görä we milli geýimler diýip häzirki döwüre çenli saklanyp gelen geýimlerimzi täze döwüre görä kybaplaşdyryp moda edip geýmek has-da biziň gözel gelin-gyzlarymyzy yza galak däl-de owadan we ajaýyp edip görkezjekdigi anyk ahyryn.
Internetde we telewizorlarda görkezilýän ýarysy kesik ýa-da ýakasy ýirik geýimlere seredip öz aramyzda moda etjek bolsak onda sanlyja ýyldan geýimleriň nädereje boljakdygyny göz öňüne getirmekde kyn bolar.
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
ABŞ-nyň BMG-daky ilçisi Nikki Heýli 25-nji awgustda Birleşen Milletler Gurmasynyň Atom energiýasyna gözegçilik edýän gullugyny Eýranyň harby bazalaryna aralaşyp, olaryň 2015-nji ýyldaky ýadro ylalaşygynyň şertlerini bozýan işler bilen meşgullanyp-meşgullanmaýandygyny anyklamak synanyşygyna çagyrdy.
"Men [Halkara atom energiýasy agentligine] berk ynanýaryn, emma olar ýalan sözlemekde açyk taryhy we ýaşryn ýadro programmasy bolan ýurt bilen iş salyşýarlar” diýip, Heýli Wenada bu gulluga sapar edip geleninden soň, Nýu-Ýorkda guralan metbugat ýygnagynda aýtdy.
BMG-nyň Atom energiýasy gullugy ozal Eýranyň 2009-njy ýyldan öň harby bazalarynyň birinde, ýadro ýaragyny edinmek üçin, ýaşyrynlykda ylmy-barlag işlerini geçirendigi barada netijä gelipdi.
Emma Tähran bu aýyplamany ret edýär.


text:
Hormatly lukman! Men 32 ýaşymda, jynsym erkek. Men elmydama suwsaýaryn. Gije turup hem suw içýärin. Hat-da gyş aýlary hem suwsuzlyk meni köseýär. Köp suw içmek zyýanlymyka we şeýle isleg nämeden döräp bilýärkä?
Saýtyň okyjysy.
Hormatly okyjy!
Bedende köp mukdarda peşewiň bölünip çykmasy we şonuň netijesinde suwsuzlanma döräp, teşneligiň ýüze çykmagy buşukdyryjy, ýokary gan basyşa garşy ulanylýan dermanlar we aspirin, insulin kabul edilende, piwo, kofe içgisi, gazlandyrylan içgiler işilende syn edilip bilinýändir. Şeýle-de, duzly tagamlar iýlende (nahar duzy damarlara suwy "çekip" alýar), uzak wagt dymyk, yssy howada bolma we işleme, fiziki işjeňlilik (derleme netijesinde beden suwuklyk ýitirýär) ýagdaýlarynda hem teşnelik döräp biler. Aslynda öz işjeňligine we daşky şertlere baglylykda, bedende alyş-çalyş ýagdaýlary kadaly saklamak üçin adama bir gije-gündizde 1,5-2 litre (6-8 stakan) çenli suw kabul etmek maslahat berilýär.
Ýöne dowamly teşneligiň ýüze çykyp, suwuklygyň aşa köp mukdarda kabul edilmegi galkan şekilli mäziň we galkan şekilli mäziň ýanyndaky mäzjagazyň ýokary işjeňliginde (gipertireoz we giperparatireoz), süýjüli däl we süýjüli diabetde, böwrek kesellerinde (ýiti we dowamly piýelonefrit we glomerulonefrit, böwrek ýetmezçiligi), ýokanç keselleriň ýiti döwründe ýüze çykyp bilýändir. Şeýle-de, beýniniň gipotalamus bölleginde teşneligiň merkezi ýerleşip, dürli bozulmalar (beýniniň täze döremeleri, şikeslenmeleri) onuň kadaly işlemeginde bökdençlik döredip biler.
Eger sizi hiç hili sebäpsiz, dowamly we surnukdyryjy teşnelik biynjalyk edýän bolsa, maşgala we endokrinolog lukmanyň maslahatyny alyp, degişli barlaglardan geçmek peýdaly bolardy.
Hormat bilen, saýtyň lukmany.
Teswirlemeler
Ýazylanlar barada pikiriňizi paýlaşyň
1. Biz Siziň pikirleriňizi çäklendirmek islemeýäris, ýöne töhmet, ynamdan gaçyrýan, edepsizlik, ýaramazlyk, zorluk, paýyş, pornografiki, howp salýan, agzalalyk we ýigrenç döredýän gürrüňleri we bikanun hereketleri öz içine alýan materiallara rugsat berilmeýär. Şu agzalan materiallar saýtyň degişli işgärleri tarapyndan pozulyp bilner.
2. Siziň oý-pikirleriňiz biziň üçin juda wajypdyr! Ýöne biziň saýtymyzda makalany teswirleýän okyja edepsiz sözler bilen hüjüm edýän teswirlemelere ýol berilmeýär.
3. Ýazylan teswir öjükdiriji, ýagny agzalalyk döredýän häsiýetlidigine güman edilse, onda onuň çap edilmegine rugsat berilmez.
4. Düýbi ýa-da ýuridiki statusy belli bolmadyk web sahypalaryny salgy berýän internet çelgileri çap edilmeýär.
5. Teswirlemeler mowzugyň çäginden çykan ýagdaýynda, olar çap edilmez.
6. Teswirlemeler we çekeleşikler kommersiýa maksady bilen ulanylyp bilmez.
7. Nämälim ýagdaýlarda söwda belgisini ýa-da awtorlyk hukugyny bozýan materiallaryň teswirlemelerde bolmagyna ýol berilmez.


text:
Derman serişdesiniň gysgajyk häsýetnamasy:
Patentleşdirilmedik halkara ady: acidum aminocapronicum.
Düzümi: aminokapron turşusy- 5%.
Dermanyň görnüşi: infuziýa üçin ergini.
Kod: B02A A01.
Farmakoterapewtiki topary: fibrinoliziň ingibitory.
Farmakodinamikasy: aminokapron turşusy gemostatik häsýete eýedir. Plazmini plazminogeniň işjeňligini bökdemek bilen fibrinolizi peseldýär. Şeýlelikde plazmanyň fibrinolitik işjeňligi ýokarlananda ganakmalarda sistemalaýyn gemostatik täsir edýär.
Farmakokinetikasy: içilende çalt sorulýar. Ganyň plazmasyndaky C-max derejesi 1.5 sagatdan ýüze çykýar. T1/2-2 sagat. Esasy bölegi üýtgemedik görnüşde peşew bilen çykýar.
Ulanma görkezmeleri: ganyň fibrinolitik işjeňligi ýokarlanan ýagdaýynda kardio we damar hirurgiýasynda, öýkenlerde,erkeklik mäzinde, aşgazanda, galkan görnüşli mäzde, ýatgyda operasiýalar geçirilende we köp mukdarda bedene gan goýberilende ulanylýar.
Ulanylyşy we ulanylyş möçberi: ýiti ganakmalarda 1 sagadyň dowamynda natriniň hloridiniň 0,9%-li 250 ml ergininde eredilen 4-5 gramy damar içine goýberilýär. Tekge beriji bejergide 1 sagadyň dowamynda-1 gramy (50 ml) goýberilýär; infuziýa tä ganakmasy diňýänçä dowam etdirilýär ýöne 8 sagatdan uzak bolmaly däldir.Içmek üçin 5 gramdan bellenýär, soňra 8 sagadyň dowamynda her sagatda bir gezek ganakmasy doly durýança içmelidir.
Garşy görkezmeleri: tromblaryň döremeginiň ýokarlanan ýagdaýynda we emboliýalarda, böwrekleriň işleýiş funksiýalarynyň bozulmasynda, beýniniň gan aýlanşygynyň bozulmasynda, DWS-sindromunda, ýokarky peşew çykaryş ýollarynyň näbelli sebäplere görä ganakmasynda.
Işlenilmeýän täsirleri: rabdomioliz, mioglobinuriýa, ýiti böwrek ýetmezçiliginde, ýürek bulanma, diareýa, titreme, gipotoniýa, kelle agyry, baş aýlanma, gulaklaryň saňlamasy, burun bitmesi, deri örgüni.
Göwreli aýallarda we çaga emdirilýän döwründe ulanylyşy:göwreli zenanlarda we çaga emdirilýän döwründe ulanmak bolmaýar.
Dermanlar bilen özara täsiri:göni we göni däl antikoagulýantlar antiagregantlar onuň täsirini peseldýär.
Saklanyş şertleri:gury, salkyn, ýagtylykdan goralýan we çagalaryň elýetmez ýerinde saklamaly.
Ulanma möhleti: 2 ýyl.
Gaplama görnüşi: deman çüýşe 100 ml.ş


text:
«Türkmengaz» döwlet konserni bäsleşik yglan edýär
«Türkmengaz» döwlet konserni
halkara Bäsleşigini gaýtadan yglan edýär
«Galkynyş» käninde GS-1A, GS-1 we GS-2 känlerinde granulirlenen harytlyk kükürdi gaplamak boýunça goşmaça enjamlary taslamak we «açary gowşurmak» şerti bilen gurmak
Bäsleşige gatnaşmaga isleg bildirýänler Aşgabat ş. 1939, Arçabil şaýoly 56, «Türkmengaz» DK, 13-nji gat salgysy bilen ýüz tutup:
- bäsleşige gatnaşmaga isleg bildirýäniň doly ady, hukuk ýagdaýy, hasaba alnan ýurdy, bank rekwizitleri hakynda maglumatlary görkezip ýazmaça görnüşde arza tabşyrmaly;
- «Döwlet zerurlyklary üçin harytlar bilen üpjün etmek, işleri ýerine ýetirmek, hyzmatlary etmek boýunça bäsleşikler hakynda» Türkmenistanyň Kanuny, «Bäsleşikleri geçirmekligiň düzgünleri» we bäsleşige gatnaşmak üçin gerekli resminamalar bilen tanyş bolmaly;
- GBS-i hasaba alanyňda 1725 amerikan dollaryny töläp (bank harajatlaryny hasaba almazdan), tender resminamalaryny almaly;
Bäsleşik boýunça teklipler — «Нейтральный Туркменистан» gazetinde neşir edilenden soň 30 günüň içinde kabul edilýär.
Görkezilen seneden giç gelen teklipler kabul edilmeýär.
Habarlaşmak üçin telefonlar: (+99312) 40-32-40; 40-32-50;
faks (+99312) 40-32-59


text:
Albaýrak Täze ykdysady dolanşyk modelini yglan etdi
Gazna we maliýe ministri Berat Albaýrak pul syýasatlarynyň doly garaşsyz dowame etjekdigini aýtdy
Ministr Albaýrak; “Täze ykdysady çemeleşmede ähli bazar hyzmatdaşlarymyz bilen netijeli aragatnaşygyň we ynamyň ýola goýulmagy esasy ýörelgämiz bolar” diýdi.
Albaýrak; “Pul syýasatlarynyň doly garaşsyzlygynyň üpjün edilmegi beýleki bir ýörelgämiz” diýdi.
Berat Albaýrak; “Täze ykdysady dolanşyk modeliniň ugurlaryny; “İnflýasiýa garşy egilşiksiz göreş, Gazna we maliýe ministrliginde berk gözegçilik, nagt ýetmezçiliginiň azaldylmagy” hökmünde beýan etdi.
Işewürler we ykdysatçylar bilen meýilleşdirilen maslahatlaryň dowam etjekdigini beýan eden Albaýrak; “Täze döwür Türkiýäniň ähli guramalary, ähli giň gerimli strategiýalary, has güýçli we ýokary depginli syýasatlar bilen maksatlaryna tarap okgunly gitjek döwri bolar” diýdi


text:
Absolýut goşmaça gymmat
Absolýut goşmaça gymmat - goçmaça gymmat öndürmegiň bir görnüşi, kapitalistik kärhanalarda iş gününi uzaltmagyň hasabyna alynýan goşmaça gymmat. Karl Marksyň görkezişi ýaly, kapitalistik önümçilik diňe bir haryt öndürmek bolman, eýsem ol öz asyl manysy boýunça, goşmaça gymmat öndürmekdir. Goşmaça gymmat öndürmegiň, esasan, iki usuly: absolýut w e otnositel goşmaça gymmat öndürmek usuly bar. "İş gününi uzaldyp, işçiniň öz işçi güýjüniň gymmatlygynyň diňe ekwiwalentini öndürip bilýän çäklerinden çykarylmagy we bu goşmaça zähmetiň kapital tarapyndan eýelenmegi - absolýut goşmaça gymmatyň öndürilişi ine şundan ybaratdyr. Absolýut goşmaça gymmatyň öndürilmegi kapitalistik sistemanyň ähliumumy, esasy we otnositel goşmaça gymmatyň öndürilmeginiň ugur alyş punkty bolup durýar" (Karl Marks, Kapital, 1-nji tom, 1 kitap, TDN, Aşgabat 1962, 555-556 sahypalar).


text:
Garaşsyzlyk ýyllarynda türkmenistanlylaryň barha köp daşary ýurtlara gitmäge, daşary ýurtlarda okamaga we işlemäge ýykgyn edýändigi aýdylýar.
Şol bir wagtda, soňky ýyllarda näçe türkmenistanlynyň daşary ýurtlara ýaşamaga gidendigi ýa-da okan ýaşlaryň näçe prosentiniň daşary ýurtlarda galmagy saýlap alandygy belli däl.
Ikinji tarapdan, türkmen metbugaty ýurtda ilata okuw, iş şertleriniň döredilýändigini, türkmen ykdysadyýetiniň ösýändigini, adamlaryň durmuş-ýaşaýyş derejesiniň yzygiderli ýokarlanýandygyny aýdýar.
Mundanam başga, Türkmenistan tebigy serişdelere baý, uly territoriýaly, az ilatly ýurt hasaplanylýar.
Eýsem, beýle ýagdaýda näme üçin müňlerçe türkmenistanly daşary ýurtlara gidýär we ol ýerde galmagy saýlap alýar?
Azatlyk radiosy «Dünýä türkmenleri» gepleşiginiň nobatdaky sanynda şu temanyň daşynda pikir alyşýar.