text:
Birleşen Ştatlaryň prezidenti Donald Trampyň administrasiýasy 17-nji iýulda Eýranyň 2015-nji ýyldaky ýadro ylalaşygynyň düzgünlerini ýerine ýetirýändigini tassyklady we Tähranyň sanksiýalaryň ýatyrylmagynyň dowam etmegine bil baglap biljekdigini aýtdy.
Ýöne Ak tam ballistik raketalar, tiz ýüzýän gämiler we beýleki meseleler boýunça öz basyşyny dowam etdirjekdigini hem belledi.
Bu Ak tamyň, Tramp ýanwarda işe başlaly bäri, Eýranyň şertnamanyň şertlerini berjaý edýändigini ikinji gezek tassyk edişidir. Ýogsa Tramp 2016-njy ýylyň saýlaw kampaniýasy mahalynda bu şertnamany “bozmagy” wada beripdi we ony owalda-ahyrda baglaşylan “iň ýaramaz ylalaşyk” diýip atlandyrypdy.
Tähranyň Waşington we dünýäniň ýene bäş döwleti bilen baglaşan şertnamasynyň düzgünlerini berjaý edýändigini tassyklamak bilen, Ak tam adminstrasiýasy Eýrany, ballistik raketalary we çalasyn gämileri synag etmek we kämilleşdirmek bilen, ylalaşygyň “ruhuna” zelel ýetirmekde tankytlady hem-de muňa goşmaça sanksiýalar bilen jogap berilmek ähtimallygyny duýdurdy.
Şeýle-de administrasiýa Eýranyň adam hukuklary meselesi, Ysraýyla garşy terrorçylygy goldamagy, ABŞ raýatlaryny tussag etmegi, Pars aýlagynda gämileriň erkin ýüzüşine gatyşylmagy barada aýdylýanlar hakyndaky alada bildirmegini dowam etdi.
"Eýran ABŞ bähbitlerine we regional durnuklylyga iň bir howply wehimleriň biri bolmagynda galýar” diýip, adynyň aýdylmazlygyny soran baýry amerikan resmisi žurnalistlere aýtdy. Şeýle-de ol administrasiýanyň Eýranyň ýadro ýarag programmasyny jylawlan ylalaşygy güýçlendirmegiň, ýagny onuň Tähranyň ýadro ýaragyny edinmezligini doly üpjün etmegini gazanmagyň ýollaryny gözleýändigini sözüne goşdy.
Bu habar Tähranyň baş diplomaty Eýranyň Tramp işe başlaly bäri ABŞ-nyň pozisiýasyna düşünjek bolup heläk bolýandygyny dile getiren wagtynyň yz ýanyna gabat geldi.
"Bize gapma-garşylykly yşaratlar gelip gowuşýar, onsoň biz olary nähili terjime etjegimizi bilemzok” diýip, daşary işler ministriMohammad Javad Zarif Nýu-Ýorkda Daşary gatnaşyklar geňeşine aýtdy.
Zarif Birleşen Ştatlaryňikuçly hem bolup biljekdigini, emma Eýranyň ýadro ylalaşygy babatda gara çynydygyny aýtdy we Tähranyň, ýadro ýaragyna dahylly sanksiýalaryň ýatyrylmagynyň deregine, ýadro aktiwliklerini kemeltmegi dowam etdirjekdigini sözüne goşdy.
Zarif entek özüniň ABŞ-nyň döwlet sekretary, Waşingtonyň Eýran babatdaky syýasatyny gaýtadan gözden geçirýänReks Tillerson bilen görüşmändigini, emma muňa taýýardygyny aýtdy.
"Men entek döwlet sekretaryTillerson bilen gürleşemok" diýip, ol aýtdy. “Bu şeýle gepleşigiň bolmajagyny aňlatmaýar. Gepleşik üçin mümkinçilik hemişe açyk” diýip, ol sözüniň üstüni ýetirdi.
Mundan tapawutlylykda, Zarif 2015-nji ýylyň ýadro ylalaşygy barada gepleşik geçirilen ýyllarda ozalky döwlet sekretary Jon Kerri bilen özüniň, başga adamlara garanda, bir-birek bilen has kän wagt geçirendigini hem belledi.
Ýadro ýaragly döwletler bolan Hytaýyň, Russiýanyň, Fransiýanyň, Britaniýanyň we Birleşen Ştatlaryň, goşmak Germaniýanyň 21-nji iýulda Wenada duşuşyp, ylalaşygyň netijelerine seretmeklerine garaşylýar.
Zarif olaryň Eýranyň ABŞ-nyň Tährana garşy sanksiýalary ýatyrmakda öz üstüne düşýän borçlary ýerine ýetirmeýändigi baradaky şikaýatyna seretjekdiklerini aýdýar. Hakykatda, bu ylalaşyk ABŞ-ny Tähranyň ýadro aktiwliklerine dahyly bolmadyk sanksiýalaryny ýatyrmaga borçly etmeýär.
ABŞ sanksiýalary ýatyrmazlygynyň sebäbini Eýranyň ballistik raketalary synag etmegi bilen düşündirýär, ýagny bu raketalaryň ýadro ýaraglaryny Ysraýyla, Tähranyň duşmanyna ýetirmek üçin synag edilýän bolmagynyň ähtimaldygyny öňe sürýär. Eýran muny ret edýär.
Zarif Eýranyň raketalarynyň diňe goranyş maksatlydygyny öňe sürýär we, kinaýaly, Eýranda ýasalan raketalar bilen Birleşen Ştatlaryň Tähranyň Ýakyn Gündogardaky esasy garşydaşyna, Saud Arabystanynasatýan ýaraglaryny deňeşdirýär. Golaýda Waşington bilen Riýad arasynda 110 milliard dollarlyk ýarag söwdasy yglan edildi.
Zarif Eýranyň 1980-nji ýyllarda Yrak bilen urşup, himiki ýarag hüjümine sezewar bolandygyny belläp, “bize [raketalar] burçuň arkasyndan ýene bir Saddam Hüseýiniň gelip, özümizi urmazlygy üçin gerek” diýdi.


c: text/html

text:
TM HYZMAT BILMELI
Kambodja: Jeňňellik we ybadathanalar ýurdy
Aziýanyň günorta-gündogar döwletleriň arasynda Kambodja aýratyn orun eýeleýär. Bu ýurt her ýyl ýüzlerçe syýahatçylary özine çekýär, hususanda turistlar hem olaryň esasy girdeýjisi bolup durýar. Olar bärik owadan Siam aýlagynyň kenarýakalaryny görmäge, ekzotik däp-dessurlary öwrenmäge, onuň baý we gynançly taryhy bilen gyzyklanmaga gelýärler.
Ýaňy-ýakyndaky geçmiş
1975-1990 ýyl aralykda Kambodjada raýatlyk urşy gidip durdy, ol uruş hökümet başyna “gyzyl khmerlaryň” gelmegi bilen başlandy. Täze kommunistik düzgün ýurdyň ýaşaýşyny düýpgöter üýtgetdi, netijede onuň ilaty 20% azalmagyna getirdi. Uruş ähli ulanyp bolýan görnüşler bilen alnyp baryldy, häzirki wagty hem Kambodjada ýurdyň çäginde minalaryň bardygy hakda açyk çeşmeler habar berýär. Hususanda şol sebäpli Kambodja dünýäde “iň minalanan” ýurt diýlip hasaplanylýar.
Ýöne 1990-njy ýylda, totalitar düzgün düşürilende, ýurt wagtyň geçmegi bilen täzeden döräp, ösüp başlady we häzirki wagtda Taýland bilen deňeçer meşgur turistik ýer diýlip hasaplanylýar.
Ankgor
Ilki bilen bärde Aziýanyň taryhynyň gymmatyny bilýän adam üçin görere zat bar. Esasan Kambodjada dünýäbelli gadymy şäher Angkor ýerleşendir, ol şähere “Maugli wakalary” atly hekaýada Redýard Kipling suratlandyryp geçdi. Daşdan gurlan şäheriň ulylygy haýrana goýýar, şol sanda şol wagtyň arhitektur sungatyň ylaýyk saklanyp galmagy hem aýratyn üns bermäne mynasypdyr.
Esasy ajaýyplyk bolup, beýik Angkor-Wat atly 20 sany iri ybadathanalardan durýan toplumydyr. Aziýatlaryň we ýewropeýleriň çäksiz sanly turistlary bu ybadathanalary durmuşynda bir sapar bolsada görmegi makul bilýärler. Ýerli halky sylaşyk hökmünde ony milli baýdagynda, ýerli pul birliginde we ýurtda öndürilýän harytlaryň ýüzünde suratlandyryp goýdylar.
Suwyň üstündäki şäher
Äpet süýji suwly Tonlesap atly köl, ýurdy merkezinde ýerleşende we ol öz äpet ulylygy bilen syýahatçyny haýrana goýýar. Edil şu ýerde ýüzüp ýören platforma ýygnamalardan durýan ekzotik ýuzýän şäher ýerleşendir. “Şäher” diýlip bärde ýöne ýerik aýdylan däldir. Onuň içinde dükanlar, ýaşaýyş toplumlar, mekdepler we uly bolmadyk ybadathanalar ýerleşýändir. Bärde dürli reňkde, ulylykda we görnüşde gaýyklara duş gelip bolýar. Ähli üýtgeşiklikleriň içinde bolsa mekirlik bilen legelerde we ýasama sallarda ýerli çagalara duş gelip bolýar.
Pnompen
Iň uly şäher we Kambodjaň paýtagty Pnompen bolup durýandyr. Turistleriň köpüsi şu ýerik gelýärler, bärde ýerli üýtgeşik öwüşgünlere, köp etajly beýik jaýlar bilen sazlaşykly gelýän ajaýyp tebigatyň we täsin ybadathanalara görüp, lezzet almana gelýärler. Köp ekzotik naharlary söýüjiler hem bärik gelýärler. Ýerli kulinar sungaty Taýland bilen meňzeş gelýär diýsek ýalňyşmarys, şondada öz “aýratynlyklary” bilen biri-birinden tapawutlydyr. Isleg bolsa bärde bişirilen çekirtgeleri we tarakanlary dadyp bolýar, ýöne beýle naharlary esasanam Wýetnamdan we Hytaýda gelen aşpezler taýýarlaýarlar.
Kenarýaka dynç alyşy
Güniň aşagynda ýanyp ýatmagy halaýanlar üçin Kambodjanyň dürli ýabany we medenilleşdirilen kenarýakalar göwnejaý geler. Siam aýlawygy bilen utgaşýan owadan ak çäge we palmalar.
Makala baha ber:
Okaldy: 88. Şü gün okaldy: 6
Makala hakda pikiriňiz paýlaş! (diňe adyňyzy görkezseňiz bolýar)comments powered by HyperComments
Makalany haladyňmy? Onda salgysyny (ssylkasyny) dostlaryň bilen paýlaş!
Okamagy maslahat berýäs
TM HYZMAT-dan REKLAMA
-
DJ Yazzo
DJ, DJ producer, aýdym-sazlara we toý-dabaralar üçin DJ hyzmatlary...
-
BAGT ŞÄHER
-
Салон Красоты LAKSHMI
-
Салон Красоты HAIR ARTIST

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Roberto Karlos
Roberto Karlos 1973nji yylyn 10njy aprelinde Braziliyanyn San Paulu welayatynyn Garsa shaherchede dunya inyar.Karlos meshhur we tanymal brazil oyunchydyr,chep goragchynyn yerinde oz ykbalyny tapdy.Hazirki wagtda Anji toparyn sport direktory bolup ishleyar.Karlos yetginjek wagty Braziliýan Unian kluba chagyrylyp,2 yyllap guychli bolmadyk toparda esasy rollary oynayar.1993-95de ol Palmeýrasda oynap,yurdun 2 gezek chempiony bolyar.1995de ony 3.5 mln.yewro Milanyn Interi satyn alyar.Emma Roý Hojson toparda ony uzak saklap bilmedi.1996da yash talanty oz toparynda gormegi islan Fabio Kapello ony 6 mln yewra Madridin Realyna getirdyar.Realda in gowy wagtyny gechiren Karlos ahli diyen titul-kuboklary gazanyar.Ispaniyada 4 gezek chempion bolup,Chempionlar ligasynyn 3ni,Mezhkontinental kubogynyn 2ni we Uefa Superkubogynyn 1ni gazanyar.2002 we 2003de bolsa yzly yzyna Uefa tarapyndan in gowy goragchy diyilip,saylanylyar.Jemi Realda 584 oyunda 71 gol gechiryar.2007de ol Fenerbahçe gechip,2 yylyn dowamynda yurdun chempiony bolup bilman,2 sapar turklerin kubogyny alyar.2009da ol yurduna gaydyp gelip,oz dosty bolan Luis Ronaldon gapdalyna gelyar,yagny Korintiansa.Libertadores kubogy alyp bilman,ol 2011de Russiýan osup baryan Anji toparyna gechyar.Toparda 4 gol gechirip,karyerasyny 2012de hem shu yerde tamamlayar.Ilki Anjide talimchi galyp,sonra Guus Hiddinkin komekchisine owrulyar.Braziliyan koynekchesini 1992de geyip,2006a chenli uly ishleri amala ashyryar.Yurt bilen 2002de dunya chempiony,1997 we 1999da Kopa Amerikanyn chempiony,1997de Konfederasiýa kubogynyn chempiony diyen atlara eye bolyar.


text:
Ähli formatlary okaýan DVD Player "EnaýyPlast"
Ähli media faýllary okap bilýär
Öňaýly funksiýalardan ybarat bolan DVD PLayer dürli görnüşli guramalardan media faýllary okap bilýär we öýüňizde esasy güýmenjeleriň birine öwrülýär.
Karaoke
DVD Playere Mikrofon dakyň we Karaoke sazlaryny goýup aýdym aýdyp bilersiňiz.
Ýokary hilli ses we wideo şekil
Multimediýa interfeýsy bolan HDMI uly ekranly telewizorlarda hem ýokary hilli wideo şekilleri görkezip bilýär.
Doly we giňişleýin maglumat Rus dilindedir!
DVD Player "EnaýyPlast"
- Öndüriji: Enayyfoto
- Model: DVD-TM0001
- Ambarda: Bar
-
124.00 tmt


text:
Wirusly gepatitler
Wirusly gepatitler (lat. Hepatitis viruses) – dürli wiruslaryň täsiri bilen döreýän, köp duş gelyän we adam üçin howply infeksion keselleriň toparydyr. Olar bagryň öýjüklerine täsir edip, onuň işine zeper ýetirýärler. Wirusly gepatitleriň dürli görnüşleri, gepatitleriň has ýaýran alamaty esasynda, “sarylama“ diýip hem atlandyrylýar. Sarylamanyň epidemiýalary barada entek b.e. öň V asyrda Gippokrat hem beýan edip geçipdir. Keseliň alamatlary belli bolsada, gepatitleri dörediji wiruslar diňe geçen asyryň ortasynda açyldy. Keseli dörediji wiruslar, şoňa göräde, olaryň döredyän gepatitleriniň görnüşleri harplar bilen (A, B, C, D, E we başgalar) aňladylýar. Gepatitiň A wirusy, gepatitiň A görnüşini, B wirus gepatitiň B görnüşini döretjekligi düşnüklidir. Şonuň ýaly-da, her harpyň aňyrsynda belli bir özbaşdak wirusyň we özbaşdak keseliň ýatanlygyny ýatdan çykarmaly däldir. Ol keseller ilatyň arasynda ýaýraýyş ýoly, inkubasion döwrüniň möhleti, keseliň geçiş aýratynlyklary, gaýraüzülmeleri bilen özara tapawutlanýandyr. Ondan başga-da, gepatitler aýry kesel görnüşinde duş gelmän, aýry-aýry keselleriň alamaty görnüşinde hem ýüze çykýar. Gepatitler, ýagny bagryň sowuklamasy, gyzylja, garamyk, uçuk ýokançlygy, infeksion mononukleaz, AIDS keselleriniň geçişinde hem ýüze çykyp biler. Ondan başga-da, alkogolyň täsiri netijesinde bagryň zeperlenmegi – toksiki gepatitler ýüze çykýar. Wirusly gepatitleriň aýry görnüşleriniň üstünde durup geçeliň.
Gepatit A (Botkiniň keseli) – ýüze çykma sebäbi boýunça ýerli sanitar-gigiýeniki ýagdaýlara bagly bolan, iň köp ýaýran görnüşidir. Esasan hem gigiýena düzgünleri berjaý edilmeýän ýagdaýlarda ýa-da agyz suwunyň hiliniň pesligi netijesinde ýüze çykýar. Bu wirus hemme adama ýokuşyp biler. Geçirilen kesele uzak, bütün ömrüniň dowamynda saklanýan bedeniň durnuklylygy emele gelýär. 14 ýaşa çenli çagalar, ululara garanyňda, 3 esse köp keselleýändir. Ýaýraýyş ýolunyň suw bilen baglylygyny göz öňüne tutup, ýokuşma ähtimallygynyň içilen suwuň mukdaryna baglydygyny bellemelidir. Gepatitiň A wirusy bilen keselçilik tomsuň ahyryna we güýzüň başyna ýokarlanýandyr. Tomus suw köp içildigiçe, ýokuşma ýagdaýy hem köp ýüze çykýar. Inkubasion möhleti (keseliň ýokuşyp, birinji alamatlary ýüze çykýança geçýän wagty) 4-6 hepde aralygy bolany üçin, güýz aýlary keselçilik has ýokarlanýandyr. Gepatit A bedeniň gyzgynynyň galmagy bilen başlanýar. Köp alamaty boýunça ýiti respirator keselini ýada salýandyr. 2-4 günden näsagyň peşewi goňrymtyl reňkde bolup,piwo içgisine ýa-da goýy demlenen çaýa meňzeşdir. Täreti bolsa reňksiz bolýar. Sarylama alamaty ýüze çykandan soň, näsagyň ýagdaýy gowulaşýar. Keseliň uzaklygy 1 hepdeden 1,5-2 aýa çenli dowam edip, keselden soň dikeldiş döwri 6 aýa golaý wagty öz içine alýandyr. Wirusly gepatitleriň içinde, A görnüşi has ýeňil bolup, agyr gaýraüzülmelere getirýän däldir we käwagt bejergisiz hem öz-özünden geçip gidýändir. Bejergi keselhanada geçirilmelidir. Bejergi näsaga dynçlyk berme (düşekde ýatmaly), ýörüte berhiz tutma we gepatoprotektorlary (bagryň öýjüklerini goraýjy dermanlary) ulanma yaly çäreleri öz içine alýandyr. Çagalara waksinasiýa geçirmek maslahat berilýär. Esasy öňüni alyş çäreleri sanitar-gigiýena düzgünleri berjaý etmäge syrygýandyr. (Elleri ýuwmak, gök önümleri ýuwup iýmek, arassa agyz suwy bilen üpçünçilik.)
Gepatit E – hemme alamaty we ýokuşma ýoly boýunça gepatit A görnüşe meňzeşdir. Yssy howaly, ýaramaz agyz suwly ýerlerde ýüze çykýar. Bejergi geçirlende sagalma çalt bolup geçýär. Ýöne başga gepatitlerden tapawutlylykda, E gepatitiň agyr görnüşi diňe bagra dälde, böwrege hem zeper ýetirýändir. Gepatit E, göwreliligiň soňky aýlarynda, ene bilen çaga üçin howply bolup, gaýraüzülmelere getirip biler. E gepatitiň öňüni alyş çäreleri A gepatite meňzeşdir.
Gepatit B – bagryň zeperlenmesine getirýän, howply görnüşidir. Bütindünýä saglygy goraýyş guramasynyň bellemegine görä, dünýäde B wirusy 1 mlrd. adam göterip, ýylda 500 mln.adam bu kesel bilen keselläp, 2 mln. adamdan gowragy bolsa ölýändir. Gepatit B ýokuşmagy ganyň we gan serişdeleriniň üsti bilen, jynsy gatnaşygy arkaly bolup biler. Wirus eneden çaga hem ýokuşýandyr. Ýokuşma üçin ganyň bir damjasy hem ýeterlikdir. Şonuň üçin hem, kosmetiki çäreler geçirlende, gulak deşilende, derä ýörite suratlar çekilende (tatuirowka) ýokuşma bolup biler. Esasy ýokuşma getirýän ýollaryň içinde bolsa, medisina çäreleri birinji ýerde durýandyr – sanjymlar, operasiýa geçirmek, gan goýbermek we başgalar. Inkubasion döwri has uzakdyr, 2 aýdan 6 aýa çenli. Gepatit B hem, edil gepatit A ýaly, bedeniň gyzgynynyň ýokarlanmagy, umumy ysgynsyzlyk, bogunda agyry, ýürek bulanma, gaýtarma ýaly alamatlar bilen başlanýar. Peşewiň garalmagy, täretiň agarmagy, deride örgüniň ýüze çykmagy, bagryň, dalagyň ulalmagy bolup biler. Gepatit B keselde sarylama alamaty kän bolmaýar. Näsaglaryň 10%-de, geçirilen ýiti gepatit dowamly gepatite, soňundn bolsa bagryň sirrozyna getirip bilýändir. Gepatit B bilen kesellän adamlaryň 5-10%-i bu wirusy göteriji we ýaýradyjy bolup durýandyrlar. Gepatit B hem, edil E görnüş ýaly, göwreliler üçin howply bolup, düýpli gaýraüzülmelere getirip biler. B gepatitde bejeriş çäreleri keseliň geçişi, onuň gaýraüzülmelerine baglydyr. Bejergi geçirlende immun serişdeleri, gormonlar, antibiotikler, gepatoprotektorlar ulanylýar. B gepatitiň öňüni almak üçin waksinasiýa geçirilýär. Esasan kombiofox, enažeriks B, euwaks waksinalary ulanylýar. Waksinalary ulanmak tertibi şeýle – birinji waksinasiýadan soň, 1 aýdan, ikinji waksinasiýa geçirilýär.Ikinji waksinasiýadan 5 aý geçenden soň, üçünji waksinasiýany geçiryärler. 1 ml. waksina, gola, myşsa goýberilýär. Bedeniň bu kesele bolan durnuklylygy 8-10 ýyla çenli, käwagt bütün ömre hem saklanýar. Gepatit B garşy öňüni alyş sanjymlary çagalara hem ýörite bellenilen tertipde – doglandan soň, 2, 3, 4 aýlarda geçirilýär.
Gepatit C (Posttransfuzion gepatit) – wirusly gepatitleriň içinde iň howplysydyr. Ýaş adamlarda has hem köp duş gelýär. Gepatit C, esasan, gan goýberme ýa-da sterilizasiýa geçmedik şpisler arkaly geçýär. Şonuň üçin oňa şeýle at berilýär. Seýrek ýagdaýlarda jyns gatnaşygy arkaly geçip biler. Wirus göwreli eneden çaga hem geçip bilýär. Gepatit C bilen näsaglanlaryň 70-80%-de kesel dowamly görnüşe geçýändir. Dowamly gepatit bagryň sirroz keseliniň we howply täze döremeleriň ýüze çykma ýagdaýyny ýokarlandyrýandyr. Gepatit C bilen başga gepatitler utgaşanda näsagyň ýagdaýy erbetleşip, gaýraüzülmeleri köpelip, ölümçilige hem getirip biler. Gepatit C garşy entek öňüni alyş waksina ýok. Häzirki wagtda alymlar bu ugurda iş alyp barýarlar. Bejergi gepatoprotektorlary, wirusa garşy dermanlary ulanmakdan ybaratdyr. Wirusa garşy dermanlardan interferon we ribawiron ulanylýar. Bejergini gepatolog lukmany, laborator barlaglaryň gözegçiligi astynda, tapgyrlaýyn geçirýändir.
Gepatit D ýa-da delta gepatiti – beýleki wirusly gepatitlerden tapawutlylykda, D wirusy adamyň bedeninde özbaşdak köpelip bilenok. Köpelmek üçin oňa „ wirus kömekçi“ gerek bolýar. Şol kömekçi bolup, oňa wirus gepatiti B "hyzmat edýär“. Şonuň üçin Delta-gepatitine özbaşdak kesel höküminde dälde, gepatit B keseliniň geçişini beterleşdirýän kesel höküminde seretmelidir. Keseliň geçişi B gepatite meňzeşdir, ýöne oňa mahsus gaýraüzülmeler has ýygy we agyr ýagdaýda ýüze çykýandyr.
Gepatit G – öz geçişi we alamaty boýunça C wirusly gepatite meňzeşdir. Ýöne ol C gepatiti ýaly howply däldir. Bagryň howply döremeleri we sirrozy döretme G gepatit üçin mahsus däldir. Ýöne C we G gepatitleriň utgaşmagy netijesinde gaýraüzülmeler döräp biler. Wirusly gepatitleriň hemme görnüşi häzirki wagtda takyk anyklanylyar we irki möhletde başlanan bejergi esasynda sagalmany gazanyp bolýandyr.
Ýöne gepatitleriň bejergisi üç faktora baglydyr:
- Wiruslaryň işjeňligine;
- Bedeniň öz göreşmek ukybyna;
- Lukmanyň maslahatyny we bejergini takyk ýerine ýetirmeklige.
Ýokarda belläp geçişimiz ýaly, gepatitleriň bejergisi – berhiz tutma, gepatoprotektorlary, gormonlary, wiruslara garşy dermanlary, umumy gurplandyryjy dermanlary ulanmakdan durýandyr. Berhiz barada aýratyn durup geçesimiz gelýär. Wirusly gepatitleriň ýeňil derejesiniň bejergisinde berhiz tutma birinji orunda durýandyr:
- Berhiz ýeňil özleşýän önümlerden düzülen bolmalydyr. Ýagly önümleri bütünleý kabul etmeli däldir;
- Berhiziň dowamlylygy 6 aýdan az bolmaly däldir. Berhiziň tamamlanýan wagtyny lukman degişli barlagdan soň kesgitleýär;
- Az-azdan, ýygy-ýygy iýiň;
- Önümler ýeňil özleşer ýaly, mümkin boldugyndan ownadyp iýiň;
- Gowrulan naharlary iýmäň. Diňe gaýnan, buga bişen önümleri iýiň.
Näsag üçin gadagandyr:
- Gazlandyrylan içgiler;
- Ýiti işdäaçarlar, marinadlar, duzlanan, kakadylan önümler, ketçup, maýonez;
- Kömelek, kofe, kakao, şokolad;
- Sakgyçlar;
- Doňdurma.
Keseliň ýiti döwründe – köpräk içmeli (5% glýukoza, süýjüli çaý ýa-da bally çaý, şipownikli çaý, guradylan ir-iýmişlerden taýynlanan kompot). Süýji ir-iýmişler ownadylan görnüşde berilse gowy bolar. Garpyz hem peýdalydyr. Näsagyň ýagdaýy gowulaşandan soň, suwda bişirlen şüle, kisel, ir-iýmişleriň şiresini bermek bolýandyr. Sarylama alamaty aýrylandan soň, etiň we balygyň ýagsyz görnüşini, ýagsyz towuk, buglanan alma, ýagsyz çorbany bermek maslahat berilýär. Nähili doly, gymmat dermanlar bilen bejergi alnan hem bolsa, şol bejergini bir tarelka gowrulan kartoşka ýa-da duzly kömelekler puja çykaryp biler. Bejergi keselhana şertlerinde, gepatolog lukmanyň gözegçiliginde alynmalydyr.


text:
Türk Dünýäsinden Habarlar
Bu hepde biz siziň dykgatyňyza Türk dünýäsiniň tapawutly ýerlerinden bize gelip gowuşan möhüm wakalar bilen bagly habarlary ýetirmekçi
Ilkinji habarymyz Türkmenistandan.
Türkiýe we Türkmenistan gatnaşyklarynyň 25 ýyllygy mynasybetli konferensiýa geçirildi.
Türkmenistanyň paýtagty Aşgabat şäherinde iki ýurdyň arasyndaky diplomatik gatnaşyklaryň 25 ýyllygy mynasybetli maslahat geçirildi.
Doganlyk ýurt Türkmenistan bilen Türkiýe Respublikasynyň arasyndaky diplomatik gatnaşyklaryň 25 ýyllygy mynasybetli Türkiýäniň Türkmenistandaky ilçihanasynyň Türkmenistanyň Daşary işler ministrligi bilen bilelikde geçiren konferensiýasynda Türkmenistan-Türkiýe gatnaşyklarynyň taryhy geçmişi we şu güni ara alynyp maslahatlaşyldy, edilmeli işler orta atyldy.
Konferensiýadan ozal Türkiýäniň Türkmenistandaky ilçisi Mustafa Kapuju we Türkmenistanyň Halkara gatnaşyklar institutynyň rektory Baba Zahirow tarapyndan iki ýurdyň gatnaşyklaryny özünde jemleýän surat sergisiniň açylyşyny etdiler.
Konferensiýa Ýakyn Gündogar tehniki uniwersitediniň mugallymy Prof.Dr. Oktaý Tanrysewer, Gazi uniwersitediniň mugallymy Dos. Dr. Bekir Tümen Somunjuogly, Türkmenistanyň Halkara gatnaşyklar institudynyň mugallymlary Altyn Mahtumowa we Goçmyrat Ataýew çykyş etdiler.
Çykyş edenler türkmen we türk halklarynyň arasyndaky doganlyk esasly umumy medeniýete ünsleri çekdiler. Türkmenistandaky maýa goýumlarda we Awaza milli syýahatçylyk zolagynda dowam etdirilýän gurluşyk işlerindäki türk kärhanalarynyň edýän işleriniň üstünde durup geçen mugallymlar TIKA-nyň ykdysady, bilim we medeniýet ugurlarynda durmuşa geçiren taslamalaryny hem öwdüler.
Konferensiýa Aşgabatdaky daşary ýurt guramalaryň wekilleri, Halkara gatnaşyklar institudynyň we Gumanitar bilimler uniwersitediniň mugallymlary we talyplary bilen Türkmenistanda ýaşaýan türk raýatlar we Aşgabatdaky Türk Anadoly liseýiniň okuwçylary gatnaşdylar.
Konferensiýanyň açylyşynda çykyş eden ilçi Mustafa Kapuju 1991-nji ýylyň 16-njy dekabrynda Türkmenistanyň Garaşsyzlygyny ykrar eden we edil yz ýanyndan ýagny 1992-nji ýylyň 29-njy fewralynda Türkmenistan bilen diplomatik gatnaşyklary ýola goýan we paýtagt Aşgabatda ilçihana açan ilkinji ýurdyň Türkiýe Respublikasy bolandygyna ünsleri çekdi.
Gadymy Ýüpek ýoly medeni syýahatçylyk bilen janlandyrylar. Türki dilli ýurtlaryň Hyzmatdaşlyk geňeşi (Türk Konseyi) tarapyndan Gadymy Ýüpek ýolunyň medeniýet we syýahatçylyga açylmagy üçin taýarlanan turpaket Türki dilli ýurtlaryň Hyzmatdaşlyk geňeşinde giňişleýin tanyşdyryldy.
Türki dilli ýurtlaryň Hyzmatdaşlyk geňeşiniň Baş sekretary Ramil Hasanow geçirilen metbugat ýygnagynda medeniýet syýahatçylygy babatynda alternatiwa gözleýänler üçin ýörite turpaket taýarlandyklaryny, taslamany durmuşa geçirmek üçin 3 ýyl üstünde işländiklerini mälim etdi.
Hasanow Türki dilli ýurtlaryň Hyzmatdaşlyk geňeşine agza ýurtlar bolan Türkiýe, Azerbaýjan, Gazagystan we Gyrgyzystan ýaly ýurtlaryň taslama Prezident derejesinde goldaw berendiklerini, özleriniň hem 3 ýyllyk syýasy taýdan goldaw berjekdiklerini, şol wagta çenli maksatlarynyň syýahatçylaryň sanyny 1 milliona ýetirmekdigini habar berdi.
Ýüpek ýoly bilen baglanşykly dürli-dürli taslamalaryň durmuşa geçirilendigini ýatladan Hasanow: “Emma bu taslama syýahatçylyk ugrunda 4 ýurdyň jemlenip durmuşa geçiren ilkinjisi. Ýewropadan we Uzak Gündogar ýurtlaryndan syýahatçylaryň gelmegine garaşýarys. Şüweleňli geçmegini garaşýan bu turpakediň gyzykly geçjekdigine ynanýarys” diýdi.
Medeniýet we söwda syýahatçylygy ugrunda sebitde uly bir boşlugyň bardygyny nygtan Hasanow Türkiýe Respublikasy Tanyşdyrylyş gaznasy we Türk howa ýollarynyň hemaýatkärliginde durmuşa geçiriljek taslamanyň doganlyk ýurtlaryň arasyndaky gatnaşyklary has hem berkitjekdigine ynanýandyklaryny belledi.
Hasanow syýahada ilkinji nobatda žurnalistleriň, syýahatçylyk kärhanalarynyň wekilleriniň we ylmy işgärleriň çykjakdygyny aýdyp: “Olary ilkinji nobatda syýahada ibermegmiziň sebäbi tankydy belliklerini bize ýetirmekleri. Şondan soň biz kemçilikleri bilip çäre görmek isleýäris we olary düzeltmek isleýäris” diýdi.
14 gün hökmünde meýilleşdirilýän Döwrebap Ýüpek ýoly turpakedinde taryhy Ýüpek ýolunyň geçen şäherlerine syýahat ediler. Syýahat Türkiýeden Kaýseri, Newşehir, Konýa we Stambul, Azerbaýjandan Genje, Şeki, Şamahly we Baku, Gazagystandan Almata, Çimkent, Türkistan, Otrar we Talas bilen Gyrgyzystandan Balasagun, Narin, Çolbanata, Yssyk Köl we Bişkek şäherlerini öz içine alýar.
Nobatda Gazagystandan gelip gowuşan habarymyz bar. Gazagystan latyn elipbiýine geçmäge taýarlanýar.
Gazagystanyň Prezidenti Nazarbaýew ýurdunyň 2025-nji ýyla çenli latyn elipbiýine geçjekdigini belledi.
Gazagystanyň Prezidenti Nursultan Nazarbaýew Özygtyýar Gazagystan gazedinde çap edilen makalasynda “2025-nji ýyla çenli ähli resminamalarda latyn elipbiýine geçilmeli, okuw kitaplary latyn elipbiýinde çap edilmeli. Bu barha golaýlap gelýär we biz wagt ýitirmän bu işe girişmegimiz möhüm” diýdi.
Nazarbaýew hökümete şu ýylyň ahyryna çenli Gazak latyn elipbiýiniň düzülmegi üçin buýryk berendigini mälim etdi.
Prezident Nazarbaýew 2018-nji ýyldan başlap täze latyn elipbiýini öwretjek hünärmenleriň taýarlanmagy we okuw kitaplarynyň latyn elipbiýinde ýazylmagy üçin taýarlyklaryň başlanmagynyň gerekdigine ünsi çekdi.
Gazagystan 1929-njy ýyldan 1940-njy ýyla çenli Gazak latyn elipbiýini ulandy, ondan soň bolsa Kirillisa geçipdi.


text:
Induizm
Induizm (sanskr, hindumata, hindusamaýa) — has giň ýaýran dilleriniň biri. I-in esasynda halkyň dini dushunjesinin we däp-dessurynyň real gündelik praktikasy ýatyp, ol ýerli etnik, milli we sosiýal shertlere baglylykda özünini köp dürliligi bilen tapawutlanýar. Munuň özi her hili doga okamakdan, dürli däp-dessurlary we dini düzgünleri berjaý etmekden ybaratdyr. Kasta induistlerin (bashgaça ) sosiýal guramasynyň formasy bolup hyzmat edýär. Induslaryň kultunyň we dini ynmanynyn aýratyňlygy köp halatlarda olaryň ol ýa beýleki kasta degişlidigine bagly bolupdyr. Emma adam öleňden soň, janyň başga sekile geçmegi (sansara) hakyndaky taglymat ähli induslar üçin umumydyr. Ol taglymat boýunça adam öleňden soň, onuň jany başga bir ösümlik gabagfynda, haýwan ýa-da adam bedenine gyryp, shonda ýashaýarmysh. Induslaryň düşünsine görä, her bir adamyň öz etmişinde baglylykda onuň jany oňat ýa-da erbet sekile öwrülýärmiş. Şoňa göräde öleňden soň, başga sekile öwrülmek zynjyryndan halas bolamgy gazanmak-moksa in ýokary dini maksat hasaplanýar. I-nyň dürli dini-filasofik taglymatlarynyň esasy mazmuny moksalygy gazanmagyn ýollarynyň we mümkinçilikleriniň işläp düzmekden hemde esaslandyrmak ybaratdr. Dini filasofiýada uçhudaýlyk ideýasy öne surulýar. Abstraçt häsiýete eýe bolan Brahman hem-de iki sany baş hudaý Wisnu we Siwa. Bularyň birinjisi Älemi dörediji, ikinjisi ony goraýjy, üçinjisi ony rujy hökmünde çykyş edýär.
Wedler (gimnler, brahmanlar, aranýaklar, upanisadlar), eposy, aýratyn onuň, diýen bölümleri ähli induslar üçin keramatly edebiýat hasaplanýar. I-in irki orta aşyrlarda esaslandyrylan dini garaýýs we praktiki komlekisnde soňky döwürlerde şeýle hem bir düýpli. Özgeriş bolmady, ýöne her dürli sektantçylyk hereketleri, eserler, taglymatlar döräp durýar. Olardan has görnüklisi bhaty hereketidir (12-17 aşyrlar) 16 asyrda bhaktinin bir akymynyň esasynda sikhizm döreýär.
Hindistanda milli-azat edijilik hereketiniň dörän we ýaýbaňlanan döwri bolan 19-20 aşyrlarda şol hereketiň agalyk ediji ideologiýasynyň hasaplanan burjuaz milletçiligi I-in tazedden döreýiş we reformaşyýa formalaryny (Indus renessans,. neoinduizm) Kabul edýär. Köp sanly dini reformatorçylyk jemgyýetler we guramalar, jemgyýetçilik ishgarleri, ideologlar, akyldarlar (Rammohon Raý, Ramakrishna, S Wiwekananda, D SaraswatiR. Tagor.M K.Gandy we bashgalar) neoninduizm wekilleri bolup çykysh etdiler. Häzirki wagtda garashsyz Hindistanyň sosiýal durmuşhyňda entek geçmişhiňiň galyňdylary , dini obshina onushyzyzlyklary sanlansa-da, I-in sosiýal bahasy barha daralyp bashlaýar.


text:
Iň köp okaýan şäher
Geçen ýyl geçirilen “Iň köp okaýan sebit” atly bütinrussiýa bäsleşiginde iň kän okaýan sebit hökmünde Moskwa şäheri ykrar edildi. Bu barada şäheriň medeniýet departamentiniň başlygy Aleksandr Kibowskiý habar berdi.
Onuň aýtmagyna görä, şu günki günde paýtagtda 440 kitaphana bolup, olardan geçen ýyl okyjylaryň 23,8 milliony peýdalanypdyr. Şeýle hem 2018-nji ýylyň dowamynda moskwalylar ýeke-täk okyjy biletinden peýdalanmaga başlarlar. Bu kada bileti alan ýerine garamazdan, paýtagtyň islendik kitaphanasyna çäklendirilmezden, barmaga mümkinçilik döreder. Mundan başga-da, 2018-nji ýylyň meýilnamasynda neşirleriň ýeke-täk elektron katalogyny girizmek göz öňünde tutulýar. Bu ýagdaý bolsa, okyjylara şäheriň kitaphanalaryndan gerekli kitabyny aňsat tapmaga uly mümkinçilik berer.
Iň köp okaýan şäher


text:
Maliýe netijeliligi, kuwwatly ykdysadyýet — abadan ýurt
«Maliýe we ykdysadyýet» ylmy-amaly žurnaly ýurdumyzyň habarlar giňişliginde 2018-nji ýylda peýda boldy. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň Kararyna laýyklykda döredilen neşir iki aýdan bir gezek türkmen, rus we iňlis dillerinde çap edilýär.
Hünärmenler, ýokary düzümiň, häkimiýet edaralarynyň ýolbaşçylary, maliýe-ykdysadyýet bölümleriniň, salgyt we ätiýaçlandyryş edaralarynyň, banklaryň hem-de hususy kompaniýalaryň işgärleri, syýasatşynaslar, bilermenler, şeýle hem ugurdaş ýokary okuw mekdepleriniň mugallymlary üçin niýetlenen žurnal ýurdumyzyň we daşary ýurtlaryň giň okyjylar köpçüligini milli ykdysadyýetimiziň üstünlikleri we öňünde durýan wezipeleri bilen tanyşdyrmaga gönükdirilendir.
Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrligi tarapyndan esaslandyrylan hem-de bu pudakdaky esasy wakalara, onuň ugurlaryna gönükdirilen synlardan, ýurdumyzyň maliýe bazarynyň ösüşiniň esasy meselelerinden ybarat bolan bu neşiriň ikinji sany çapdan çykdy.
Žurnal “Ösüşleriň täze belentlikleri” atly makala bilen açylýar. Awtor onda Türkmenistan — Owganystan — Pakistan — Hindistan (TOPH) gaz geçirijisiniň owgan böleginiň gurluşygy we TOP ugry boýunça çekiljek elektrik geçiriji ulgamyň we optiki-süýümli aragatnaşyk ulgamynyň düýbüni tutmak dabarasy barada gürrüň berýär.
Şu wakanyň, şeýle hem hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň öňe süren beýleki taslamalarynyň mysalynda Türkmenistanyň energetika we ulag-aragatnaşyk pudaklarynyň ösüşine syn berilýär. Ol bu ugurlaryň sebitleýin we ählumumy ykdysadyýete goşulmagy, oňa iri halkara ykdysady düzümleriň, dünýäniň maliýe institutlarynyň we işewür toparlarynyň işjeň çekilmegi bilen baglanyşykly meseleler hakynda beýan edilýär. Munuň özi Türkmenistana Beýik Ýüpek ýoluny täzeden dikeltmäge we onuň hereket etmeginde hem-de ýurtlaryň we halklaryň birleşmeginde eýeleýän taryhy ornuna göz ýetirmäge mümkinçilik berýär.
“Globallaşma we milli ykdysady ulgamy ösdürmegiň meseleleri” atly makalada ýokardaky pikir dowam edýär. Onda Aziýa sebitinde täze ykdysady giňişligiň kemala gelmeginiň şertleri, söwdadaky ýagdaýlaryň birek-birege täsiri, maliýe serişdeleriniň akymy we Türkmenistanyň senagat eksportunyň ösüşine öňdebaryjy tehnologiýalaryň çekilmegi ýaly ýagdaýlar yzarlanýar.
Ýurdumyzda ylmyň we bilimiň esasy öndüriji güýç bolup durýandygy bellenilýär. Onuň halk hojalygy toplumynyň täzeçil usullary bolan serişde tygşytlaýjy, daşky gurşawy goramak ýagdaýlaryna yzygiderli geçmegi, döwletimiziň telekeçilige we hususy işewür başlangyçlara berýän goldawynyň artmagy milli ykdysadyýetimiziň durnukly ösüşini, onuň durmuş ulgamyna gönükdirilen ugruny üpjün edýär.
Şeýle hem žurnalda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň oýlanyşykly syýasatynyň Türkmenistanyň maýa goýum işjeňligine ýetirýän oňyn täsiri, häzirki döwürde ýurdumyzyň ykdysady ösüşiniň esasy ugry bolan ulag geçelgeleriniň giňeldilmegi, halkara hyzmatdaşlygyny ösdürmekde banklaryň ornunyň ýokarlanmagy, ýurdumyzyň maliýe edaralarynyň dünýäniň maliýe ulgamyna goşulmagy ýaly meseleler barada gürrüň edilýär.
“Bazar özgertmeleri” diýen umumy sözbaşy astynda ýerleşdirilen makalada gymmatly kagyzlaryň dolanyşygy, gazna biržalarynyň we brokerçilik işleriniň guralmagy üçin Türkmenistanda döredilýän şertler hakynda gürrüň berilýär.
Ýurdumyzda täzeçil senagat-önümçilik toplumlarynyň döremegini, daşarky maýa goýumlaryň çekilmegini şertlendirýän ýurdumyzdaky erkin ykdysady zolaklary (EYZ) döretmegiň hukuk esaslary we onuň aýratynlyklary barada “Türkmenistanyň sebitleriniň öndüriji güýçlerini ösdürmegiň netijeli usullary” atly makalada gürrüň berilýär. Şeýle hem onda welaýatlaryň çäklerindäki pudaklaryň ösüşine, olaryň ykdysady mümkinçiliklerine syn berilýär.
Maliýe we ykdysadyýet ministrliginiň ýanyndaky Ykdysadyýeti töwekgelçilikden goramak agentligi tarapyndan taýýarlanylan makala ýurdumyzda EYZ-laryň döredilmeginiň strategik ugruna bagyşlanandyr. Makalada ykdysady zolaklaryň işiniň kanunçylyk üpjünçiliginden başga-da has netijeli tehnologiýalaryň ornaşdyrylmagy, eksport ugurly harytlaryň çykarylyşynyň artdyrylmagy hem-de daşyndan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümçiligiň giňeldilmegi, ýerli haryt öndürijileriniň höweslendirilmegi, ýurdumyzyň kärhanalarynyň daşarky bazarlara çykmagy, netijede bolsa ilatyň girdejileriniň ýokarlandyrylmagy ileri tutulýan ugurlaryň hatarynda aýratyn bellenilýär. Ekologiýa taýdan arassa önümçilikleriň ýola goýulmagy hem möhüm meseleleriň hatarynda görkezilýär.
Žurnalyň ikinji sanynda BMG-niň durnukly ösüş maksatlarynyň Türkmenistanda yzygiderli ýagdaýda durmuşa geçirilýändigi barada makalalar toplumy çap edilip başlanyldy. Žurnalyň sahypalarynda “Bolelin ýaşaýşyň kepili” sözbaşy astynda ýerleşdirilen makalada ählumumy gün tertibiniň ilkinji iki maksady boýunça ýurdumyzyň oňyn tejribesi beýan edilýär, bu maksatlara ýurdumyz eýýäm ýetdi. Indi gürrüň ilatyň abadançylyk derejesiniň mundan beýläk-de ýokarlandyrylmagy, azyk howpsuzlygynyň berkidilmegi hem-de obasenagat toplumynda geçirilýän özgertmeler barada gidýär.
“Durnukly ösüş syýasatynyň ekologiýa ugry” atly makalada durnukly ösüş maksatlary baradaky gürrüň dowam etdirilýär, onda biziň ýurdumyzda bu maksatlaryň durmuşa geçirilmegi üçin görülýän iri möçberli çäreler toplumy beýan edilýär, olarda sarp etmegiň we önümçiligiň netijeli nusgalaryna geçilmeginiň üpjün edilmegi, howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly çäreler, ekologiýa ulgamlarynyň goralyp saklanmagy we beýleki tebigaty goraýyş işleri göz öňünde tutulýar.
Mälim bolşy ýaly, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow bu meselelere aýratyn üns berýär, onuň netijesinde ýurdumyzda Watanymyzy gülledip ösdürmäge ýardam berýän iri ekologiýa taslamalary we milli maksatnamalar üstünlikli durmuşa geçirilýär.


text:
Human Rights Watch guramasy Russiýanyň onlaýn gürrüňdeşlige möhüm çäklendirmeleri we onlaýn hereketlere agressiw gözegçiligi girizendigini aýdyp, ekstremizme garşy göreşiň arkasyna gizlenip tankytçylary yzarlaýandygyny belleýär.
18-nji iýulda ýaýradylan beýanatda düýbi Nýu-Ýorkda ýerleşýän adam hukuklaryny gorap çykyş edýän gurama Russiýanyň hökümetiniň bu babatdaky çärelerini dokumentleşdirip, bular Internedi güýçli döwlet kontrollygynda saklamaga gönükdirilen ýaly bolup görünýär diýýär.
Beýanatda 2012-nji ýyldan bäri Russiýanyň häkimiýetleriniň sosial ulgamlarda paýlaşylan maglumatlara, wideolara, makalalara we interwýulara esaslanyp, onlarça adamy nähak jenaýat jogapkärçiligine çekendigi aýdylýar. Şeýle-de, Russiýanyň häkimiýetleriniň ýüzlerçe websaýty petikländigi hem nygtalýar.
Soňky ýyllarda Russiýa ýurduň hökümetiniň informasiýa elýeterliligi çäklendirmegine giň ygtyýar berýän repressiw kanunlaryň ençemesini kabul etdi.
Human Rights Watch guramasy Moskwany, hukuk goraýjy toparyň sözlerine görä, “repressiw kanunlary” ýatyrmaga, ekstremizme garşy göreşiň arkasyna gizlenip tankytçylary yzarlamagy bes etmäge we söz azatlygynyň üpjün edilmegi boýunça halkara borçnamalaryny ýerine ýetirmäge çagyrdy.


text:
Çarlz Dikkens
Çarlz Dikkens
(1812-1870)
Iňlis hem dünýä edebiýatynyň iň beýik ýazyjylarynyň biri Çarlz Dikkens 1812-nji ýylyň 7-nji fewralynda, Angliýanyň Portsmut şäherinde dünýä inipdir. Onuň ene-atasy juda gurply ýaşaýan ekenler, çagany mähir-muhabbet bilen terbiýeläpdirler. Çarlz eýýäm çagalykdan akyly hem ugurtapyjylygy bilen özüniň ýaşdaşlaryndan saýlanypdyr. Emma Dikkensiň kakasy bahym bergä batyp, ol döwrüň kanunyna görä, bergidarlaryň türmesine salynýar. Maşgalanyň ýagdaýy agyrlaşýar. Şonuň üçin geljekki ýazyjy çaga halyna agyr işlerde işläp, gazanç etmeli bolýar, emma boş wagtyny ýitirmän, diňe okuwa, kitaba sarp edipdir. Bu agyr ýyllar barada ýatlamalar soň-soňlar ýazyjynyň birnäçe ajaýyp eserleriniň gözbaşyny tutupdyr. Döredijilik ýoluna Dikkens juwan ýaşlarynda aýak basypdyr. Ilki ol parlament stenografy, soňra birnäçe gazetlerde habarçy bolup işlemeli bolýar, emma diliniň baýlygy, wäşiligi hem-de adam häsiýetlerini açyp görkezmekde ýeten ussatlygy ýaş habarça derrew meşhurlyk getirýär. 1836-njy ýylda «Bozuň oçerkleri» atly ilkinji kitaby çap edilende, onuň ýazarynyň ady okyjylaryň köpüsine bellidi. Emma hakyky şöhrat Dikkense «Pikwik klubynyň miras galan ýazgylary» (1836-1837) kitaby çap edileninden soň gelýär. Dünýä edebiýatynyň iň göwün galkyndyryjy eserleriniň biri hasaplanýan bu eserde Dikkens birnäçe ýatdan çykmajak keşpler döretmegi başarypdyr. Ondan soňky döreden eserleri, şol sanda-da «Oliwer Twistiň başdan geçirmeleri» (1838), «Nikolas Niklbi» (1839),«Martin Çezlwit» (1843), «Dombi we ogly» (1848),«Dewid Kopperfild» (1849-1850), «Iki şäher hakda hekaýat» (1859), «Uly umytlar» (1860) romanlary we beýleki birentek eserleri Dikkens aýatda diri gezip ýören wagty hem dünýä edebiýatynyň altyn hazynasy hasaplanylýardy. Ömrüniň soňky ýyllarynda ýazyjy «Edwin Drudyň syry» atly romanyň üstünde işleýärdi. Ol bu eserini tamamlap ýetişmän, 1870-nji ýylyň 9-njy iýunynda, 58 ýaşynda aradan çykýar. «Edwin Drudyň syry» romanyny käbir tankytçylar ýazyjynyň iň kämil eseri hasaplaýarlar. Dikkensden soň ýaşan iňlis ýazyjylarynyň hiçisi hem onuň täsirini inkär edip bilmändirler. Hatda, Dostoýewskiý we Lew Tolstoý ýaly beýik ýazyjylar hem Çarlz Dikkensi özüniň halypasy hasaplapdyrlar.


text:
17 Haziran 2015 Çarşamba
Türkmen Boksçularynyň we Pälwanlarynyň Alty Medaly
Türkmen türgenleri boks hem-de grek-rim göreşi boýunça ýetginjekleriň arasyndaky Aziýa çempionatlarynyň ikisinde uly üstünlik gazandylar. Umuman, Türkmenistanyň sportda gazananlary medallaryň altysy—bir kümüş we bäş bürünç medal bilen köpeldi.
Boks ýaryşlary Özbegistanyň paýtagty Daşkent şäherinde geçirildi. Oňa Aziýa yklymynyň 14 ýurdundan—Ýaponiýadan, Koreýa Respublikasyndan, Birleşen Arap Emirliklerinden, Iordaniýadan, Eýrandan, Gazagystandan, Gyrgyzystandan we beýlekilerden gaýyş elligiň ýaş ussatlarynyň 120 töweregi gatnaşdy. Bu ýerde Türkmenistandan bolan türgenler bir kümüş we bir bürünç medal gazandylar.
Aşgabatly Geldimyrat Toýlyýew hormat münberiniň ikinji basgançagyna çykdy. 80 kilogramdan ýokary bolan agram derejesinde ýarym final duşuşygynda Beknazar Annaorazowyň türgeni arap boksçusyndan ynamly üstün çykdy, altyn baýrak ugrunda geçirilen örän dartgynly duşuşykda bolsa özbek türgeninden asgyn geldi.
Halkara ýaryşlarynda ilkinji tejribesidigini nazarda tutanyňda, G.Toýlyýewiň üstünligi uly täsir galdyrýar. Şeýle ýaryşlarda onuň final duşuşygyna çykmagy ýaş türkmen boksçusynyň öňünde uly mümkinçilikleri açýar.
Ýene bir medal—bürünç medaly Ýunus Dawletow mynasyp eýeledi. Ol hem halkara sport ýaryşyna ilkinji gezek gatnaşdy. Dadebaý Geldinazarowyň ýolbaşçylygynda türgenleşýän daşoguzly boksçy 60 kilograma çenli agram derejesinde tapawutlandy.
... Hindistanyň Nýu-Deli şäherinden 18 ýurtdan ýüzlerçe türgenleriň gatnaşmagynda 1998-2000-nji ýyllarda doglan ýetginjekleriň arasynda geçirilen grek-rim göreşi boýunça Aziýanyň çempionaty türkmen toparyna dört sany bürünç medaly getirdi. Olaryň üçüsini nusgawy göreşiň Aşgabat mekdebiniň wekilleri: Resul Baýramow (tälimçi Nepes Gukulow) 46 kilograma çenli agramda; Seýdulla Tazaýew (tälimçi Aman Geldiýew) 58 kilograma çenli agramda hem-de Türkmenistanyň at gazanan tälimçisi Gasan Rasulowyň türgeni Aslan Kulyýew bolsa 85 kilograma çenli agramda eýelediler.
Dördünji bürünç medaly kenarýaka Türkmenbaşy şäherinden Eduard Şaginýan gazandy. Ol öz kakasy Artur Şaginýanyň ýolbaşçylygynda türgenleşip, hormat münberiniň üçünji basgançagyna 69 kilograma çenli agram derejesinde çykdy.
Boks we grek-rim göreşi boýunça ýaş türkmen ussatlary Aziýa derejesindäki ýaryşlarda medallary gazanýan mahaly, sportuň şu görnüşleri boýunça erkekler milli ýygyndylary Rio-de-Janeýroda (Braziliýa) 2016-njy ýylda geçiriljek Olimpiýada gatnaşmaga ýollanmalar ugrunda göreşe taýýarlanýarlar. Dört ýylda bir gezek geçirilýän esasy sport wakalaryna gatnaşmak üçin ilkinji ýollanmalar ugrunda güýzde bäsleşiler: grek-rim göreşi boýunça dünýäniň birinjiligi ugrunda göreş sentýabrda Las-Begacda (Amerikanyň Birleşen Ştatlary), boks boýunça dünýä çempionaty bolsa oktýabrda Kataryň paýtagty Doha şäherinde geçiriler.
Kaydol: Kayıt Yorumları (Atom)


text:
Türkmenistan Belarusdan dag-magdanlaryny baýlaşdyryjy ýene bir kombinaty gurup bermegi sorady, diýip Belarusyň prezidenti Aleksandr Lukaşenka salgylanmak bilen belarus mediasy habar berdi.
“Belaruslara täze kombinatyň gurluşygyny ynanmak üçin ähli güýjüň ulanyljakdygy hut özüme wada berildi. Emma men oňa [Türkmenistanyň prezidentine] aýtdym, eger-de biz islesek, onsuzam tenderi utarys diýdim” diýip, tut.by neşri Lukaşenkany sitirledi.
Türkmenistanyň Garabilde dag-magdanlaryny baýlaşdyryjy ýene bir kombinaty gurmak boýunça 17-nji aprelde tender bäsdeşligini yglan edendigi habar berlipdi. Resmi maglumatda zawodyň gurluşygy boýunça teklipler üçin wagt möhleti 2017-nji ýylyň 26-njy iýuny diýlip, göz öňünde tutulýar. Proýektiň bahasy 1.4 milliard dollar möçberinde görkezilýär.
Türkmenistan ýaňy-ýakynda belarus kompaniýalary tarapyndan gurlan bahasy 1 milliard dollarlyk kaliý öndüriji kombinaty işe girizdi.
Türkmenistanyň we Belarusyň arasynda 2009-njy ýylda gol çekilen ylalaşyga laýyklykda gurlan Garlykdaky dag-magdanlaryny baýlaşdyryjy kombinat 1.5 ýyl gijikdirilip, 2017-nji ýylyň 31-nji martynda işe girizildi. Türkmenistan bu kombinatynda ýylda 1.4 million tonna kaliý dökünlerini öndürmegi we 1.2 million tonnasyny Hytaýa hem Hindistana ibermegi planlaşdyrýar.


text:
Eýranyň ýokary derejeli jogapkärleri şol sanda Eýranyň döwlet baştutany hasan Ruhani, mejlis başlygy Ali larijani, kazyýet güýjiniň başlygy Aýatolla Sadeg Amoli larijani, hubralar mejlisiniň başlygy Aýatolla jannati, Eýran häkimiýetiniň salasyny saýgaryş ýygnagynyň başlygy Aýatolla Şahrudi şeýle-de Eýranyň ýokary derejeli din alymlaryndan bolan Aýatoll Abdulla jawadi Amoli, Aýatolla Muhammet Aly Alawi Gorgani Eýran ilatyny yslam ynkylabynyň ýeňişe ýeten gününiň ýyllygyna barabar gelýän 22-nji bahman güni geçiriljek ýol ýörişlere gatnaşmaga çagyrdylar.
Eýranyň yslam ynkylaby 1979-nji ýylyň 11-njy fewralynda Ymam Humeýni hezretleriň ýolbaşçylygynda ýeňişe ýetdi.


text:
Şeýle hem okaň
24.05.2018 | «Ak şäherim Aşgabat» atly köpugurly halkara sergi
24.05.2018 | Türkmenistanyň IX halkara Gaz kongresi netijelerini jemledi
23.05.2018 | “Demirgazyk - Günorta” ulag geçelgesi - sebitiň ýük akymlarynyň “altyn halkasy”
23.05.2018 | Awazada IX halkara Gaz kongresi açyldy
19.05.2018 | Birža täzelikleri
16.05.2018 | Türkmenistan obasenagat toplumynyň önümçilik binýadyny pugtalandyrýar
Şu gün bu ýerde hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň Özbegistan Respublikasyna amala aşyrýan döwlet saparyna gabatlanyp guralan Türkmenistanyň Milli sergisi öz işine başlady.
Türkmenistanyň Söwda-senagat edarasy bilen “Uzeksposentr” Milli sergi kompaniýasynyň bilelikde guran ýöriteleşdirilen ykdysady gözden geçirilişiň baş maksady dostlukly ýurtlaryň işewürler toparlarynyň arasynda özara bähbitli söwda-ykdysady hyzmatdaşlygyň pugtalandyrylmagy we giňeldilmegi bolup durýar. Özbegistanyň paýtagtynyň iri sergi toplumynyň zallarynda ýaýbaňlandyrylan giň möçberli sergi ýurdumyzyň ykdysadyýetini, onuň maýa goýum we eksport kuwwatyny ösdürmekde ýeten sepgitlerini we mümkinçiliklerini açyp görkezmäge ýardam berer.
Serginiň açylyş dabarasyna ministrlikleriň, pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň birnäçesiniň, iri kärhanalaryň hem kompaniýalaryň ýolbaşçylarydyr esasy hünärmenleri, Türkmenistanyň we Özbegistanyň telekeçilik düzümleriniň we köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekilleri gatnaşdy.
Foruma gatnaşyjylaryň we myhmanlaryň öňünde sungat ussatlary çykyş etdiler. Folklor tans toparlarynyň, estrada aýdymçylarynyň, halk aýdym-sazlaryny ýerine ýetirijileriň konserti bu wakanyň baýramçylyk dabarasyny has-da artdyrdy.
Çykyş edenler bu çäräniň geçirilmeginiň iki dostlukly döwletiň netijeli hyzmatdaşlygy hemmetaraplaýyn ösdürmäge gyzyklanma bildirýändikleriniň tassyknamasy boldy, bu hyzmatdaşlyk soňky ýyllarda täze oňyn ösüşe eýerýär diýip bellediler. Ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň häzirki wagtdaky derejesi ýurtlarymyzyň arasynda söwda-ykdysady gatnaşyklaryň pugtalandyrylmagy, ylmy-tehniki gazanylanlary alyşmagyň, medeni-ynsanperwerlik ulgamynda netijeli hyzmatdaşlygyň giňeldilmegi üçin giň mümkinçilikleri açýar. Şu ýylyň mart aýynda Özbegistanyň Milli senagat sergisiniň Aşgabatda üstünlikli geçirilmegi munuň aýdyň mysalydyr.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň Özbegistana şu gezekki döwlet saparynyň baý taryhy tejribä hem-de doganlyk halklaryň arasynda emele gelen dostluk we hoşniýetli goňşuçylyk ýörelgelerine esaslanýan döwletara gatnaşyklaryna täze itergi berjekdigi aýratyn nygtaldy.
Aziýa sebiti boýunça goňşy döwletler bilen köpugurly hyzmatdaşlygyň ösdürilmegi okgunly ösýän Türkmenistanyň ykdysady strategiýasynyň esasy ugurlarynyň biridir, olaryň hatarynda Özbegistan Respublikasyna aýratyn orun degişlidir. Taryh üçin gysga döwrüň içinde ýurdumyzda halk hojalygynyň ähli pudaklarynda we beýleki möhüm ulgamlarda düýpli özgertmeler amala aşyryldy. Senagatlaşdyrmak, daşyndan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümçilikleri döretmek, häzirki zaman ulag we durmuş düzümlerini kemala getirmek ulgamynda iri maýa goýum taslamalary durmuşa geçirildi. Bu ugurda işler dowam etdirilýär.
Iri döwlet düzümleriniň we hususy bölegiň kärhanalarynyň gatnaşýan Türkmenistanyň Milli sergisi milli ykdysadyýetimiziň görlüp-eşidilmedik möçberlerde döwrebaplaşdyrylmagynyň hem-de diwersifikasiýalaşdyrylmagynyň, ähli ulgamlarda innowasiýa tehnologiýalarynyň giňden ornaşdyrylmagynyň netijelerini aýdyň görkezýär. “Uzeksposentriň” bölümleri pudaklaryň gazananlary, bäsdeşlige ukyply we dünýä bazarlarynda uly islege eýe bolan önümleriň, täze harytlaryň hem-de hyzmatlar ulgamynda teklipleriň giň görnüşleri bilen tanyşmak üçin netijeli meýdança öwrüldi.
Energetika we senagat, nebit we gaz, nebithimiýa, gurluşyk senagaty, ulag we logistika, aragatnaşyk we telekommunikasiýalar, oba hojalygy, himiýa, dokma we azyk pudaklary, haly dokamak, lukmançylyk we derman senagaty, ylym we bilim, medeniýet, sport we syýahatçylyk ýaly ähli ulgamlarda gazanylan belent sepgitler owadan bezegli diwarlyklarda, maglumat serişdelerinde — neşir toplumlarynda, kitapçalarda we žurnallarda öz beýanyny tapdy.
Ýurdumyzyň ykdysady toplumynyň binýatlaýyn pudagy bolan ýangyç-energetika toplumy öz düzümlerinde, şol sanda “Türkmengaz” we “Türkmennebit” döwlet konsernlerinde, “Türkmengeologiýa” döwlet korporasiýasynda, Türkmenbaşydaky nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumynda gazanylan üstünlikleri görkezýär. Serginiň giň möçberli bölümlerinde ägirt uly taslamalaryň — örän baý “Galkynyş” gaz ýatagyny işläp taýýarlamagyň, Türkmenistan — Owganystan — Pakistan — Hindistan halkara gaz geçirijisiniň gurluşygyny durmuşa geçirmegiň barşy barada gürrüň berilýär.
Türkmenistanyň nebithimiýa pudagynyň öndürýän ýokary oktanly benzinleriniň, uçar kerosininiň, dizel ýangyjynyň, nebit koksynyň, suwuklandyrylan gazyň, polipropileniň, tehniki çalgy ýaglarynyň dürli görnüşleri giňden görkezilýär. Gazy gaýtadan işleýän ulgamda, polietilen we polipropilen, şeýle hem sintetiki benziniň önümçiligi boýunça gazhimiýa ýokary tehnologiýaly toplumlaryň gurluşygy boýunça taslamalaryň geljegi uludyr, olaryň gurluşygyny şu ýyl tamamlamak göz öňünde tutulýar.
Halk hojalygynyň zerurlyklaryny üpjün etmek üçin sulfat we ýod önümleriniň, mineral dökünleriň önümçiligi himiýa senagatynyň geljegi uly ugurlarynyň hatarynda durýar. Karbamid senagaty hem, şol sanda Balkan welaýatynyň Garabogaz şäherinde gurluşygy ýokary depginlerde alnyp barylýan gazhimiýa toplumynyň hasabyna mümkinçiliklerini artdyrýar.
Ýurdumyzda gatnawlaryň utgaşykly ulgamy üstünlikli kemala getirilýär, ol iri halkara we sebit deňiz, awtomobil, demir ýol we howa ýollaryna çykmagy üpjün edýän howa we ýerüsti geçelgeleri birleşdirýär. Bu barada ulag-logistika hyzmatlaryny ýerine ýetirýän kärhanalaryň diwarlyklary arkaly düýpli gürrüň berilýär. Maý aýynyň başynda açylmagy meýilleşdirilýän Hazaryň kenaryndaky täze Halkara deňiz portunyň işe girizilmegi “Türkmenistan — Beýik Ýüpek ýolunyň ýüregi” şygary bilen geçýän 2018-nji ýylyň şanly wakalarynyň biri bolar.
Gurluşyk senagaty we ýerli çig malyň esasynda gurluşyk serişdeleriniň önümçiligi Türkmenistanyň ykdysady syýasatynyň örän möhüm ugurlarynyň biri bolup durýar. Bu ulgamda Ahal welaýatynda iň häzirki zaman “Türkmenaýnaönümleri” kärhanasynyň gurluşygy ýaly iri maýa goýum taslamalary amala aşyryldy, bu kärhana “Float” tonirlenen, laminirlenen, taplanan aýnalaryň, şeýle hem, aýna paketleriň hem-de azyk we lukmançylyk senagaty üçin dürli aýna gaplaryň önümçiligine ýöriteleşdirilendir.
Bu ýokary hilli önümler eýýäm daşary ýurtly sarp edijileriň gyzyklanmasyna eýe boldy. Ýeri gelende bellesek, hut özbek hyzmatdaşlarymyz Türkmenistanyň Döwlet haryt-çig mal biržasynyň üsti bilen türkmen aýna önümlerini satyn almagyň möçberleri boýunça öňdäki orny eýeleýärler. Goňşy döwletden “Discount Glass Sale” kompaniýasy bahasy bir million dollardan geçýän ýarym million inedördül metrden gowrak reňksiz aýna satyn aldy.
Häzirki wagtda ýurdumyzyň ähli sebitlerinde ýerli hünärmenleriň güýji bilen önümçilik we durmuş maksatly häzirki zaman binalaryň we toplumlaryň, ähli amatlyklar döredilen ýaşaýyş jaýlarynyň, çagalar baglarynyň we bilim edaralarynyň, lukmançylyk merkezleriniň gurluşygy ýokary depginlerde alnyp barylýar, olar dünýä ülňüleriniň talaplaryna laýyk gelýär. Ak mermerli paýtagtymyzyň myhmanlary häzirki wagtda Aşgabady dünýäniň iň owadan şäherleriniň biri hasaplaýarlar, onuň tanalmaz derejede özgeren keşbi binagärlik aýratynlygy we milli öwüşgini bilen haýran galdyrýar.
Dokma senagaty ministrligi halk hojalygynyň eksport ugurly pudaklarynyň biriniň önümlerini görkezýär. Nah-mata we ýüpek, tikin we trikotaž önümleriniň dürli görnüşleri ýokary hili we ajaýyp bezegi, milli ýörelgelere eýerýändigi bilen tapawutlanýar. Owadan gölli we häzirki zaman bezegli elde dokalan haly önümleri, şeýle hem halyçylyk pudagynda iş alyp barýan köp sanly telekeçileriň dürli sowgatlyk, halk amaly-haşam sungatynyň önümleri gelýänleriň aýratyn ünsüni özüne çekdi.
Obasenagat toplumynyň we balyk hojalygynyň diwarlyklary sergide aýratyn orun eýeleýär, olarda dürli görnüşli ýokary hilli et, süýt, aş we süýji-köke önümleri, ösümlik ýaglary, çaga iýmiti, balyk we gök-bakja önümleri görkezilýär. Ýurdumyzyň bazarlarynda hakyky azyk bolçulygynyň döredilmeginiň aýdyň subutnamasy bolan bu diwarlyklar milli Liderimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen geçirilýän hem-de ilatyň ýokary durmuş derejesiniň üpjün edilmegine gönükdirilen bu ulgamdaky ykdysady özgertmeleriň gerimini açyp görkezýär. Bu önümleriň ählisiniň kabul edilen halkara ülňüleriniň talaplaryna laýyklykda ekologiýa we estetiki ölçeglere laýyk gaplarda ýerleşdirilendigini we özboluşly bezegini bellemek gerek.
Hususy telekeçiligiň wekilleri döwletimiziň durnukly ösüşine goşýan goşantlaryny yzygiderli artdyrmak bilen, halk hojalygy toplumynyň dürli önümçilik ulgamlarynda barha öňdäki orunlary eýeleýärler. Ýurdumyzyň telekeçileri oba hojalyk önümlerini gaýtadan işlemek we azyk senagaty, dokma we mebel önümçiligi, durmuş himiýasy, çaphana işi, häzirki zaman ýaşaýyş jaýlaryny we senagat desgalaryny gurmak ýaly dürli ulgamlarda ýöriteleşýärler.
Döwlet strategik maksatnamalarynyň çäklerinde Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalaryna Aşgabady gurmagyň iri taslamalaryny durmuşa geçirmek, Lebap welaýatynda Týubigatan kaliý duzlary käninde kaliý dökünleriniň önümçiligi boýunça Dag-magdan baýlaşdyryjy toplumynyň, şeýle hem Aşgabat — Türkmenabat ýokary tizlikli awtomobil ýolunyň we beýleki desgalaryň gurluşygy ynanyldy.
Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrliginiň kärhanalary, şol sanda “Türkmendermansenagat” birleşigi derman serişdeleriniň, lukmançylyk maksatly önümleriň görnüşlerini ýyl-ýyldan artdyrýarlar.
Sergide ylym we bilim ulgamy hem ýeten sepgitlerini görkezýär, ýurdumyzda bu ulgamyň ösdürilmegine uly ähmiýet berilýär. Ylymlar akademiýasy ýurdumyzyň alymlarynyň gazanan üstünliklerini, mümkinçiliklerini, geljegi uly işläp taýýarlamalaryny görkezip, milli ylmy mekdebiň iň täze ylmy we tehnologiýa gazananlaryna ünsi çekýär.
Syýahatçylyk baradaky döwlet komiteti bu ýere gelýänleri Türkmenistanyň syýahatçylyk ulgamynyň örän giň mümkinçilikleri bilen tanyşdyrýar. Bu ýerde Hazaryň kenarynda ýerleşýän «Awaza» milli syýahatçylyk zolagy, ýurdumyzyň taryhy-medeni ýadygärlikleri we tebigy goraghanalary bilen tanyşdyrýan syýahatçylyk ugurlary barada doly maglumat alyp bolýar.
Türkmenistanyň Milli sergisi Özbegistanyň döwlet düzümleriniň we işewürler toparlarynyň wekilleriniň uly gyzyklanmasyna eýe bolup, ýurdumyzyň haryt öndürijileriniň giň mümkinçiliklerini görkezmek, olaryň önümlerini daşary ýurt bazarlarynda ýerlemek üçin netijeli meýdança bolup durýandygyny nobatdaky gezek tassyklady. Iki günlük sergi, şeýle hem ertir, 24-nji aprelde geçiriljek türkmen-özbek işewürler maslahaty täze telekeçilik gatnaşyklaryny, uzakmöhletleýin hyzmatdaşlygy ýola goýmaga mümkinçilik berer.
Sergä gatnaşyjylara we oňa gelip görýänlere türkmen halkynyň örän baý medeni mirasyna aralaşmak, hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň baştutanlygynda ösüşiň we abadançylygyň ýoly bilen ynamly öňe barýan Türkmenistanyň häzirki döwürde gazanan üstünlikleri we ýeten sepgitleri bilen tanyşmak mümkinçiliginiň döredilendigi örän buýsançly ýagdaýdyr.
Copyright 2012-2018 Türkmenistanyň Döwlet habarlar agentligi - Türkmenistan bu gün


text:
Türkmen-özbek gatnaşyklary ösüşiň täze belentliklerine çykýar
23-nji aprelde hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň Özbegistan Respublikasyna döwlet sapary başlanýar.
Köp synçylaryň taryhy waka diýip atlandyran bu sapary dostluk we hoşniýetli goňşuçylyk, köpasyrlyk medeni hem-de ruhy däpleriň umumylygy bilen baglanyşýan ýurtlaryň we halklaryň arasyndaky netijeli hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de ösdürmäge täze itergi berer. Häzirki taryhy eýýamda taraplaryň üýtgewsiz erkine daýanyp, bu ýörelgeler ägirt uly mümkinçilikleri bolan gatnaşyklary hemmetaraplaýyn işjeňleşdirmek we köpugurly esasda ösdürmek üçin pugta binýady emele getirip, täze derejede dowam edýär we onuň üsti ýetirilýär.
Türkmenistanyň we Özbegistanyň Liderleriniň duşuşyklarynyň yzygiderli we netijeli häsiýete eýe bolmagy döwletara gatnaşyklarynyň ýokary derejededigini alamatlandyrýar. Duşuşyklaryň her biri özara gatnaşyklaryň ähli ugurlary boýunça bar bolan meseleleri ara alyp maslahatlaşmaga we anyk ylalaşyklary gazanmaga utgaşýar. Şunuň bilen baglylykda, häzirki döwürde türkmen-özbek gatnaşyklarynyň kadalaşdyryş-hukuk binýadynyň 180-den gowrak resminamasynyň bardygyny bellemeli. Olaryň hatarynda Prezident Şawkat Mirziýoýewiň geçen ýylyň martynda biziň ýurdumyza bolan döwlet saparynyň dowamynda gol çekilen Türkmenistan bilen Özbegistan Respublikasynyň arasynda strategik hyzmatdaşlyk hakyndaky Şertnama bar.
Şol wagt iki goňşy döwletleriň Baştutanlary Lebap welaýatynda Türkmenabat — Farap demir ýol we awtomobil köprüleriniň açylyş dabarasyna gatnaşdy. Amyderýanyň iki kenaryny birleşdiren kaşaň desga bir wagtlar Merkezi Aziýanyň çäginden geçen Beýik Ýüpek ýoluny dikeltmegiň täze möhüm bölegini emele getirdi.
Iki ýurduň geografiýa taýdan amatly ýerleşmegi ulag-aragatnaşyk ulgamynda hyzmatdaşlyk üçin ägirt uly mümkinçilikleri açýar. Munuň özi üstünlikli ykdysady ösüşiň we rowaçlygyň möhüm şertleriniň biri bolup durýar.
Mälim bolşy ýaly, Özbegistan Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň öňe sürýän we Aziýanyň, Ýewropanyň, Ýakyn we Uzak Gündogaryň ulag ulgamlaryny birleşdirmäge gönükdirilen sebitleýin we halkara ähmiýetli iri taslamalaryna işjeň goldaw berýär. Hazaryň üstünden geçýän ulag geçelgeleriniň, şol sanda häzirki döwürde ulanmaga bermäge taýýarlyk görülýän Türkmenbaşynyň Halkara deňiz menziliniň mümkinçiliklerini peýdalanmaga goňşy döwlet uly gyzyklanma bildirýär.
Energetika pudagy türkmen-özbek gatnaşyklarynyň möhüm ugry bolup durýar. Iki döwletiň bu ugurdaky tagallalary netijeli utgaşdyrmakda anyk we netijeli işleri bar. 2009-njy ýylyň dekabrynda Türkmenistan — Özbegistan — Gazagystan — Hytaý gaz geçirijisiniň ulanmaga berilmegi muňa mysal bolup biler. ХХI asyryň ägirt uly taslamasynyň durmuşa geçirilmegi häzirki zaman talaplaryna laýyk gelýän ählumumy energetika howpsuzlygyny kemala getirmäge gönükdirilen anyk goşantdyr.
Gazanylan hökümetara ylalaşyklary iş ýüzünde durmuşa geçirmekde, dürli pudaklardaky netijeli gatnaşyklary çuňlaşdyrmakda we olary köpugurly esasda ösdürmekde söwda-ykdysady, ylmy-tehniki we medeni hyzmatdaşlyk boýunça Bilelikdäki türkmen-özbek toparyna möhüm orun degişlidir. Şu ýylyň mart aýynda Daşkent şäherinde bu toparyň nobatdaky 14-nji mejlisi geçirildi.
Türkmenistanda belli özbek kompaniýalarynyň işlemegi we bilelikdäki kärhanalaryň, şol sanda birnäçe önümçilik boýunça ýöriteleşdirilen edaralaryň bolmagy, awtomobil we oba hojalyk tehnikalarynyň getirilmegi hem-de olara degişli hyzmatlaryň ýola goýulmagy ykdysady gatnaşyklaryň esasy görkezijileri bolup durýar.
Goňşy döwletleriň aýry-aýry sebitleriniň arasynda, şeýle hem telekeçilik ulgamy boýunça ýola goýulýan göni gatnaşyklar yzygiderli ösdürilýär. Şeýlelikde, bilelikdäki işewürlik maslahatlary we iki ýurduň haryt öndürijileriniň önümleriniň sergileri guralýar. Umuman, Türkmenistan we Özbegistan özara söwdany, maýa goýum işlerini, ykdysadyýetiň ähli pudaklarynda özara bähbitli taslamalary amala aşyrmagyň möçberlerini artdyrmak üçin ägirt uly mümkinçiliklere eýedir.
Türkmenistan bilen Özbegistan Respublikasynyň arasynda ýola goýulýan syýasy gatnaşyklaryň netijeli häsiýete eýedigini, olaryň halkara giňişliginde, BMG-niň, ÝHHG-nyň, GDA-nyň, Araly halas etmek boýunça Halkara gaznasynyň we beýleki abraýly düzümleriň çäklerinde üstünlikli hyzmatdaşlyk edýändigini bellemeli.
Ynsanperwerlik ulgamyndaky gatnaşyklara aýratyn üns berilýär. Ylym we bilim ulgamynda hyzmatdaşlyk etmek boýunça oňyn tejribe toplandy. Iki ýurduň arasynda Medeniýet günleri hem-de döredijilik festiwallary yzygiderli geçirilýär. 2017-nji ýylda «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedowyň çakylygy boýunça doganlyk Özbegistandan çagalar toparynyň Hazaryň kenaryndaky «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda dynç almaklary türkmen-özbek hyzmatdaşlygynyň hoşniýetli goňşuçylyk gatnaşyklaryna esaslanýandygynyň aýdyň subutnamasydyr.
Daşkentde geçiriljek ýokary derejedäki gepleşikler barada aýdylanda bolsa, olaryň türkmen-özbek hyzmatdaşlygynyň mundan beýläk-de üstünlikli ösdürilmegine hyzmat etjekdigi gürrüňsizdir. Ýokary derejede geçiriljek duşuşyklaryň jemleri boýunça ýola goýulýan gatnaşyklary täze belentliklere çykarmaga gönükdirilen birnäçe örän möhüm resminamalar toplumyna gol çekmek meýilleşdirilýär. Şunuň bilen birlikde, Özbegistanyň paýtagtynda Türkmenistanyň Milli sergisini guramak we bilelikdäki işewürlik maslahatyny geçirmek göz öňünde tutulýar.


text:
16.04.2018. Milli özgertmeler maksatnamasyna laýyklykda ýurtda şäherleriň we obalaryň gurluşygyna, ilatyň amatly we netijeli dynç almagy üçin zerur şertleriň döredilmegine uly üns berilýär.
Köneürgenç etrabynyň “Täze ýol” geňeşliginde gurulýan döwrebap täze şäherçede-de ösen durmuş-medeni we beýleki binalar ulgamy bolar. “Bagtly gadam” Hojalyk jemgyýeti 420 okuwça niýetlenen umumy orta bilim berýän täze mekdebiň iki gat jaýyny bina edýär, bu ýerde aň, beden we ruhy taýdan ösen ýaş nesli terbiýelemek üçin ähli şertler dörediler. Synp otaglary interaktiw okuwlarda işjeň ulanmak üçin zerur enjamlar we tehniki serişdeler bilen üpjün ediler. Okuwçylaryň döredijilik we beden taýdan ösmegi üçin ýörüteleşdirilen otaglar hem-de sport meýdançalary bolar.
Şeýle hem şäherçede ýüzlerçe müşderä hyzmat etmäge niýetlenen Aragatnaşyk öýi gurlar, Saglyk öýi, 160 orunlyk çagalar bagy, Medeniýet öýi, bazarly, dükanly we beýleki binaly söwda merkezi bina edilýär.
Dürli görnüşli amatly jaýlary bolan täze obada ýyladyş hojalygy, önümçilik we administratiw ähmiýetli dürli binalar gurlar, ösen ýol we inženerçilik-tehniki kommunikasiýalar ulgamy kemala getiriler.
Batyr ÖRÄÝEW (www.turkmenistan.gov.tm)


text:
Gülbadam Babamuratowa – sambo boýunça 52 kg çenli agramda dünýä çempiony
Paýtagtymyzyň Olimpiýa şäherjigindäki “Sport” myhmanhanasynyň maslahatlar zalynda Russiýa Federasiýasynyň Soçi şäherinde tamamlanan sambo boýunça 41-nji dünýä çempionatynda altyn medal gazanan türkmen samboçysy Gülbadam Babamuratowany sylaglamak dabarasy geçirildi. 26 ýaşly at gazanan sport ussady ajaýyp ýeňşini 52 kilograma çenli agram derejesinde gazandy.
Dünýä derejesinde ajaýyp netijeleri görkezen türgen gyzymyza hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň adyndan gymmat bahaly sowgatlar gowşuryldy. Türkmenistanyň Mejlisiniň Başlygy, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, Sport baradaky döwlet komitetiniň ýolbaşçylary, ýurdumyzyň tälimçileri hem-de esasy türgenleri, hünär ugurly ýokary okuw mekdepleriniň talyplary we mugallymlary dünýä derejeli ýokary gazanylanlar sportunda Türkmenistana mynasyp wekilçilik eden G.Babamyratowany mähirli gutladylar.
Gülbadam iri halkara ýaryşlarynyň ençeme gezek ýeňijisidir. Ol meşhur hem-de derejeli bäsdeşlerinden köp gezek üstün çykyp, öz garşydaşlarynyň arasynda hormat gazandy. Ine, Soçide hem samboçy gyzymyz ýokary ussatlygyny görkezip, altyn medala mynasyp boldy.
Ilkinji bäsleşikde Gülbadam 2013-nji ýylda dünýäniň wise-çempiony, Ýewropa-2017 çempionatynyň bürünç medalynyň eýesi bolgariýaly Magdalena Warbanowany, soňra bolsa 2017-nji ýylda ýetginjekleriň arasynda Serbiýanyň Nowi-Sade şäherinde geçirilen dünýäniň ýaşlar çempionatynyň kümüş medalynyň eýesi rumyniýaly Diano Truisoýy ýeňmegi başardy.
Ýarym final ýaryşynda G.Babamuratowa 2016-njy ýylda Aziýanyň çempiony bolan gazagystanly Gülnur Ýerbolowa bilen tutluşdy. Ol bu türgen bilen Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça Aşgabatda geçirilen V Aziýa oýunlarynda-da duşuşypdy. “Aşgabat 2017”-niň oýunlarynda bolşy ýaly, Soçi şäherinde geçirilen dünýä çempionatynda Türkmenistanyň iň gowy türgeni ýene-de ýeňiş gazandy.
Final bäsleşiginde Gülbadam ýer eýesi - russiýaly, Kazanda geçirilen Ýewropa çempionatynda bürünç medaly eýelän Ýuliýa Wisina bilen tutluşdy. G.Babamuratowa 7:0 hasabynda ynamly ýeňiş gazanyp, zenanlaryň arasynda sambo boýunça ikinji gezek dünýäniň çempiony diýen derejä mynasyp boldy.
Ýeri gelende aýtsak, türkmen samboçysy dünýä çempiony diýen ilkinji derejesini 2012-nji ýylda Minskide geçirilen dünýä çempionatynda eýeläpdi.
Çempion gyzymyzyň belleýşi ýaly, bu ýaryşyň şu ýylda jemleýji bolup durýandygy ony ýeňiş gazanmaga iterdi. Diýmek, bu ýaryş öňde goýlan wezipäni—şu ýylyň ähli ýaryşlaryny ýeňmek maksadyny amala aşyrmakda soňky mümkinçilik boldy. Bu ýaryşa çenli Belarus Respublikasynyň Prezidentiniň baýragy, sambo boýunça “Memorial Harlampiýew” adyndaky dünýä Kubogy ugrundaky ýaryşlarda, Daşkentde geçirilen sambo boýunça Aziýa çempionatynda, Aşgabatda geçirilen V Aziýa oýunlarynda we häzirki dünýä çempionatynda ýeňişler gazanyldy. Bu üstünlikler öňde goýlan belent wezipäni abraý bilen ýerine ýetirmäge mümkinçilik berdi.


text:
'Boýbodron' Hususy kärhanasy 1998-nji ýylda döredilenden bäri Türkmenistanyñ Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi tarapyndan berlen ygtyyýarnama esasynda farmasewtiki, saglygy goraýyş we ortopediýa önümleriniñ bölek we lomaý sowdasy işlerini alyp barýar.
Kärhananyñ esasy maksatlarynyñ biri Türkmenistanyñ ilatyny ýokary hilli derman we lukmançylyk serişdeleri bilen elýeter bahadan üpjin etmek bolup durýar. Dünýäbelli öndürijiler bilen uzak möhletleýin işewür gatnaşyklary alyp barmak bilen kärhana özüniñ ilata hödür edýän harytlaryñ sanyny hasda artdyrmak ugrunda hem köp işler alyp barýar. SFM, Germaniýa; SigmaPharm, Awstriýa; LMP, Latwiýa; Microlife, Şweýsariýa; Mefa, Şweýsariýa; Reliance Life Sciences, Indiýa ýaly adybelli öndüriji kompaniýalaryñ harytlaryny ilatymyza hödür etmek biziñ üçin uly hormatdyr.
'Boýbodron' Hususy kärhanasy 2003 we 2004-nji ýyllarda Ženewada Halkara Fondy tarapyndan 'Işewürlikde ýokary hil görkezenligi' üçin altyn medala mynasyp boldy.
'Boýbodron' Hususy kärhanasynyñ salgysy: ş. Aşgabat, Bitarap Türkmenistan şaýoly 204 jaý. Tel/faks: 95-12-93, 95-12-97, 95-12-94.
Dermanhananyñ ýerleşýän ýeri: ş.Aşgabat, Görogly köçe, "Aşgabadyň Ýalkymy" söwda merkezi
Tel: 97-03-03
“Boý Bodron” Hususy kärhanasynyň
1998-2013 ýyllarda alyp baran
işleriniň seljermesi
“Boý Bodron” Hususy kärhanasy (öňki ady “Farmakolog” hususy kärhanasy) 1998-nji ýylda döredildi. Bu hususy kärhananyň esasy öňünde goýýan maksady girdeýji almaklygynyň hasabyna içerki bazary halkyň isleglerine doly laýyk gelýän dermanlyk serişdeleri bilen üpjün etmeklikden ybaratdyr “Boý Bodron” hususy kärhanasynyň işjeňligi Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrliginiň berýän ygtyýarnamasy bilen kesgitlenilýär, şu günki güne çenli bu ygtyýarnama möhleti dört gezek uzaldylan, häzirki wagtda resminalaryň toplumy bäşinji gezek möhleti uzaltmaga hödürlenýär.
“Boý Bodron” Hususy kärhanasy daşary ýurtda hem-de ýurdumyzyñ öz içerki öndürijileri tarapyndan öndürilýän dermanlyk serişdeleri we lukmançylyk enjamlarynyñ alyp satyjy kärhanasydyr. Kärhananyñ bu ugurdaky alyp barýan işleri soñky ýyllardaky aýlaw we satyş moçberleriniñ hem-de satyn alyjylarynyñ dowamly ösmegi bilen bellenýär. Mysal üçin:
1998-2001 ýyllary aralygynda aýlanşyk 30% artdy;
2001-2004 ýyllary aralygynda aýlanşyk 50% artdy;
2004-2007 ýyllary aralygynda aýlanşyk 80% artdy;
2007-2010 ýyllary aralygynda aýlanşyk 90% artdy; 2010-njy ýyldan häzirki döwüre çenli artyş 100%-den hem aşandygyny nygtap geçmeli.
Kärhanamyz tarapyndan getirilip satylýan ähli dermanlyk serişdeleri we lukmançylyk enjamlary "Türkmendöwletstandartlarynyñ" degişli talaplaryna we halkara GMP standartlaryna doly talaba laýyk gelýär. Bu ýagdaý biziñ satyn alyjylarymyza ýokary hilli harytlaryñ hödürlenmegini üpjin edýändir.
“Boý Bodron” Hususy kärhanasy özüniň işlerinini farmasewtik işleri alyp barmaga ygtyýar berýan lisenziýa esasynda bölek satuw, lomaý satuw görnüşde derman söwdasyny edýär.
Derman harytlaryny almak üçin özara şertnamalar baglaşylýar. Şeýlelikde “Boý Bodron” hususy kärhanasy daşary ýurtlaryň derman serişdeleriniň birnäçe görnüşlerini Türkmen Döwlet hasaba alyş Gullugynyň bellige almagyna ýardam etdi;
Şolardan:
1. Germaniýanyň “SFM Hospital Products GmbH” zawodynyň 7 görnüşli lukmançylyk serişdeleri;
2. Şweýsariýanyñ Mefa zawodynyñ 13 görnüşli derman serişdeleri;
3. Rumyniýanyñ Romfarma zawodynyñ 7 görnüşli derman serişdeleri;
4. Indiýanyñ Biomedikeýr zawodynyñ 12 görnüşli derman serişdeleri;
5. Indiýanyñ Apogee International zawodynyñ 15 görnüşli derman serişdeleri;
6. Germaniýanyñ PharmaGarant kompaniýasyna degişli Merz, Esparma GmbH, Dentinox, Pharma Wernigerode zawodlarynyñ jemi 14 görnüşli derman serişdeleri;
7. Latwiýanyñ LMP zawodynyñ 14 görnüşli derman serişdeleri;
8. Latwiýanyñ Forans zawodynyñ 45 görnüşli lukmançylyk serişdeleri;
9. Germaniýanyñ Shanghai International Co. kompaniýasynyñ 2 görnüşli lukmançylyk serişdeleri;
10. Fransiýanyñ Ipsen zawodynyñ 5 görnüşli derman serişdeleri;
11. Awstriýanyñ Sigma Pharma zawodynyñ 6 görnüşli derman serişdeleri.
Türkmen Döwlet hasaba alyş Gullugy tarapyndan bellige alyndy.
Derman harytlary alynanda ilata gerek bolan dürli görnüşdäki, ulanyş möhleti dowamy bolanlary saýlanyp alynýar.
Dermanlar ýerlenende dermanhananyň üsti bilen nagt hasaplaşyk bilen, firmalara nagt däl hasaplaşyk esasda goýberilýär. Derman satmakdan gelen pullar öz wagtynda döwlet gaznasyna geçirilýär, salgytlar öz wagtynda tölenýär.
Türkmenistanyň çäginden daşarda kärhananyň wekilhanasy ýok. Türkmenistanyň içinde golçur kärhanalar döredilmedik.
“Boý Bodron” kärhanasy döredileninden bäri Aşgabat şäherindäki Inçekeseller Institutyna, şäher bejeriş – sagaldyş hassahanasyna, çagalar öýüne, maýyplar öýüne 165,7 müň manatlyk maliýe kömegini berdi.
"Boý Bodron" hususy kärhanasy 2009-njy ýyldan bäri üç sapar Halkara "Saglyk" sergisine işjeñ gatnaşyp, 2012-njy ýylyň 23-23-nji iýulynda geçirlen “Beýik Galkynyşlar zamanasynda Türkmenistanyň saglygy goraýyş ulgamynda ýetilen sergitler” atly halkara sergisine gatnaşyp, serginiň tapawutlanan diplomy bilen sylaglalandygyny belläp geçmek gerek. Bu sergide “Boý Bodron” hususy kärhanasy “SFM Gospital Produkts GmbH” – Germaniýa, “Rompharma Company S. R. L” – Rumyniýa, “Minskinterkaps” – Belarusiýa ýaly ady belli daşary yurt farmasewtiki kompaniýalarynyň önümlerini görkezdi. Kärhanamyz "Saglyk-2013" Halkara sergisine hem gatnaşyp, soñky ýylyñ içinde üstünlikli geçiren gepleşikleriñ netijesinde ýewropanyñ birnäçe öndürijileriniñ ýokary hilli önümlerini halkymyzyñ we medisina ulgamynyñ hünarmenleriniñ dykkatyna hödürledi. Netijede, kärhanamyz "Saglyk-2013" Halkara sergisiniñ ýeñijisi bolup, Altyn Diplom bilen sylaglandy.
“Boý Bodron’ hususy kärhanasy geljekde dermanlaryň dürli görnüşlerini ilatyň islegine göra getirmekligi we ýerlemekligi, haryt dolanşygyny yzygiderli artdyrmaklygy borç edinýär.
Hormatly Prezidentimiziň başlangyçlary bilen, ýurdumyzda saglygy goraýyş ulgamy düýpli ösüşe eýe boldy. Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi ýurdumyzyň durmuş-ykdysady ösüşinde möhüm ähmiýetli ulgamlaryň hataryna degişlidir. Häzirki wagtda saglygy goraýyş ulgamy ösen pudak bolmak bilen, ýurdumyzyň ykdysady ösüşine uly goşant goşýar. Şol bir wagtda-da, ýurdumyzyň durmuş-ykdysady, ilkinji nobatda bolsa, ýurdumyzyň ilatyny ýokary hilli bejeriş-öňüni alyş hyzmatlary we saglyk abadançylygy bilen üpjün etmegi düýpli gowulandyrmak, ýaşaýyş-durmuş şertlerini has-da ýokarlandyrmak boýunça degişli işleri amala aşyrmak wezipesi öňde durýar.
Hormatly Prezidentimiziň hut özüniň başda durmagynda işlenilip düzülen «Saglyk» Döwlet maksatnamasy esasynda adamlaryň saglygyny berkitmekde, keselleriň öňüni almakda, iň esasan hem, ýurdumyzda ynsan ömrüniň dowamlylygyny uzaltmagy üpjün etmekde bu ugra gönükdirilen döwlet harajatlary, şeýle hem dünýä ylmynyň ösen tejribeleriniň biziň şertlerimize laýyk ornaşdyrylmagy, şol bir wagtda-da maddy-tehniki üpjünçiliginiň döwre laýyklykda kämilleşdirilmegi türkmen lukmançylygynyň esasy aýratynlyklary hökmünde häsiýetlendirilýär.
Hormatly Prezidentimiziň alyp barýan içeri syýasaty ilatyň saglygyny goramaga we durmuş goraglygyna gönükdirilendir. Milli aýratynlyklarymyza laýyklykda lukmançylyk ylmynyň we biliminiň dünýä derejesine ýetirilmegi, hemaýata mätäç adamlara döwlet tarapyndan kömek pullarynyň bellenmegi, talyp haklarynyň ýokarlandyrylmagy, obada durmuş hajatly desgalaryň gurulmagynyň göz öňüne tutulmagy, çagalaryň sagaldyş-dynç alyş merkezleriniň toplumlaýyn döredilmegi, welaýatlarda «Ene mähri» merkezleriniň, paýtagtymyzda köp sanly halkara derejeli bejeriş-öňüni alyş merkezleriniň, şypahanalaryň, Türkmenistanyň Döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň täze binalarynyň gurulmagy muňa aýdyň şaýatlyk edýär.


text:
DAIŞ-iň Mosuldaky soňky galasynyň yzyna alynmagy üçin operasiýa guralýar
Yragyň howpsyzlyk güýçleri terror guramasy DAIŞ-iň gözegçiligi astyndaky Mosulyň Şifa etrapçasynyň yzyna alynmagy üçin operasiýa guraýar
Terror guramasy DAIŞ-iň Mosuldaky “soňky galasy” hökmünde bilinýän etrapçanyň yzyna alynmagy üçin giň gerimli operasiýa guralýar.
Operasiýada agyr ýaraglar we roketalar ulanylýar.
Etrapçanyň gözegçiliginiň 30 göteriminiň DAIŞ-den yzyna alynandygy nygtalýar.
Gabaw astynda galan ýüzlerçe adam bolsa başga ýere göçürildi.
Yragyň ýaragly güýçleri tarapyndan 19-njy fewraldan bäri Mosulyň günbatarynyň terror guramasy DAIŞ-den yzyna alynmagy üçin guralýan operasiýada tapgyra soňky tapgyra gelinendigi nygtalýar.


text:
18 Eylül 2016 Pazar
Tennis Boýunça Halkara Ýaryşyna Gatnaşyjylaryň Final Tory Kesgitlendi
Paýtagtymyzyň Olimpiýa şäherjiginiň ýapyk tennis desgasynda 18-ýaşa çenli ýetginjekleriň arasynda halkara synag ýaryşy dowam edýär. Geçen dynç günlerinde deslapky duşuşyklar geçirildi. Ol duşuşyklaryň netijesi esasynda, 19-njy sentýabrda olimpiýa usulynda medallar ugrunda göreşe başlajak oýunçylaryň final tory kesgitlendi.
Ýaryşa Russiýadan, Türkiýeden, Eýrandan, Ukrainadan, Gazagystandan, Täjigistandan, Gyrgyzystandan 100-e golaý türgen gatnaşýar. Saýlama ýaryşlarynyň barşynda Ýunus Öwezgeldiýew bilen Allanur Daýançjyýewiň (ikisem Türkmenistanyň ýygyndy toparyndan) arasynda çekeleşikli duşuşyk boldy. Bu duşuşyk iki sagatdanam uzaga çekdi. Birinji döwde oýnuň ykbaly taý-breýkde çözüldi. Onda Ýunus 7:6 hasaby bilen ýeňdi.
Ikinji döwde A. Daýançjyýew bada-bat döwüň üç oýnuny öz peýdasyna tamamlady. Ýöne Ý. Öwezgeldiýew garşydaşynyň oýnunyň hötdesinden gelmegiň alajyny tapdy. Ol ýuwaş-ýuwaşdan oýnuň gidişini öz eline aldy hem-de döwüň yzly-yzyna alty oýnuny utup, ikinji döwi 6:3 hasabynda ýeňiş bilen tamamlap, ýaryşyň final bölüminde çykyş etmäge hukuk gazandy.
Türkmenistanyň ýygyndy toparynyň düzüminde Andreý Kaşşenko medallara baş dalaşgär bolup durýar. Onuň ýeňiş gazanmaga mümkinçiligi örän ýokarydyr. Şu ýaryşyň öňüsyrasynda "Aşgabat" köpugurly sport toplumynyň tennis meýdançasynda her ýylda geçirilýän "Aşgabat-Cup" ýaryşynda Andreý altyn medala mynasyp boldy.
Daşary ýurtly türgenleriň hatarynda "Aşgabat-Cup-2016" ýaryşyň finalçysy, Özbegistanyň toparynyň wekili Ýasmin Karimjanowany bellemek gerek. Bilermenleriň pikirine görä, bu tennisçi Türkmenistanyň gyzlar ýygyndysynyň birinji belgili türgeni Diana Bezruçenkonyň esasy bäsdeşi bolar.
Olimpiýa şäherjiginiň tennis korty ilkinji gezek halkara derejesindäki ýaryşy kabul edýär. Şonuň üçin hem bu sport desgasy barada myhmanlaryň pikirini bilmek örän gyzykly bolup durýar. Ýaryşyň baş emini, Türkiýe döwletinden halkara derejeli emin Erkan Tarhan Ahmetiň aýtmagyna görä, Aşgabadyň ýapyk tennis meýdançasynyň artykmaçlygy onuň maýyşgaklygyndan ybaratdyr. Olar açyk meýdançalar bilen deňeşdireniňde has ýumşakdyr. Bu bolsa topuň ýere degip böküşine täsir edýär. Top meýdana degip özüniň ilkibaşdaky tizligini ýitirýär. Munuň özi emeli yşyklandyryşda çykyş edýän türgenler üçin örän wajyp ähmiýete eýedir.
—Dünýä ölçeglerine doly laýyk gelýän şeýle sport toplumlarynyň birnäçesini görmek maňa miýesser etdi, —diýip, daşary ýurtly emin sözüni dowam edýär. —Mysal üçin, Katardaky ýapyk tennis kortlary diňe bir Aziýa yklymynda däl, eýsem-de bolsa dünýäde hem iň gowy hasaplanýar. Emma häzirki ýaryşlaryň görkezişi ýaly Aşgabadyň Olimpiýa şäherjiginiň tennis meýdançalary hem ol meýdançalardan birjik-de kem oturmaýar.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow Türkmenistanyň sport düzümini ösdürmäge aýratyn üns berýär. Milli Liderimiziň başlangyjy boýunça Merkezi Aziýa sebitinde deňi-taýy bolmadyk Olimpiýa şäherjigini gurmak boýunça taslama amala aşyrylýar. Bu ýerde ýene bir ýyldan Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlary, geçiriler. Bu toplumlaýyn sport forumynyň maksatnamasyna tennis boýunça ýaryş hem girýär. Şunuň bilen baglylykda, bu ýaryş diňe bir türgenler hem-de tälimçiler üçin däl-de, guramaçylar hem-de meýletinçiler üçin hem taýýarlygyň möhüm tapgyry bolup durýar.
Şeýlelikde, şu gün Olimpiýa şäherjiginiň ýapyk desgasynyň tennis meýdançasynda ýekelikde oýnaýan ýetginjek oglanlaryň we gyzlaryň arasynda 1/16 finalyň duşuşyklary geçiriler. Agşam bolsa bu ýerde ýaryşyň dabaraly açylyşy bolar. Ol ýaryşa gatnaşyjylaryň dabaraly ýörişini, konsert maksatnamasyny we türkmen türgenleriniň görkezme çykyşlaryny öz içine alar.
Ýaryş 26-njy sentýabra çenli dowam eder.
Kaydol: Kayıt Yorumları (Atom)


text:
Isaak Nýuton
Isaak Nýuton beýik iňlis matematigi, fizigi we astronomy.
(iňlis dilinde – Newton Isaac) (4.1. 1643, Wulstorp, Grantemanyň ýakynynda, Angliýa – 31.3. 1727, Kensington, Angliýa) Mehanikanyň we astronomiýanyň teoretiki esasyny döreden, bütindünýä dartyş kanunyny açan, differensial we integral hasaplamany (G. Leýbnis bilen bir hatarda) işläp düzen, zerkal teleskopy oýlap tapan iňlis fizigi we matematigi. Ol optikadan möhüm eksperimental işleriň hem awtorydyr. Nýuton fermeriň maşgalasynda dogulýar. Nýutonyň kakasy onuň dünýä inmeginiň önüsyrasy aradan çykýar. 12 ýaşynda Nýuton Grantem mekdebinde okap başlaýar. 1661-nji ýylda Kembrij uniwersitetiniň Triniti kollejine subsaýzer (gazanç üçin kollejdäki ýumuşlary ýerine ýetirýän garyp talyp) hökmünde girýär. Bu ýerde onuň mugallymy belli matematik I.Barrou bolupdyr. 1665-nji ýylda Nýuton uniwersiteti gutaryp, bakalawr ylmy derejesini alýar. Ol 1665-1667-nji ýyllarda differensial we integral hasaplamalary döretmegiň esasy ideýalaryny jemleýär, zerkal teleskopy oýlap tapýar, bütindünýä dartyş kanunyny açýar we ýagtylygyň dargamagy baradaky tejribäni geçirýär. 1668-nji ýylda Nýuton magistrlik derejä mynasyp bolýar. 1669-njy ýylda Barrou oňa fizika-matematika kafedrasyny berýär we Nýuton onda 1701-nji ýyla çenli işleýär. 1687-nji ýylda Nýuton “Natural filosofiýanyň matematiki başlangyçlary” diýen uly işini çap edýär. 1699-jy ýylda zikgehananyň ömürlik müdiri bolýar. Ol şol ýylda Pariž Ylmy Akademiýanyň daşary ýurtly agzasy bolup saýlanylýar. Nýuton iňlis milli panteonynda jaýlanýar. Nýutonyň ylmy döredijiliginiň iň ýokary belentligi “Başlangyçlardyr”. Onda Nýuton özünden öňki alymlaryň (G.Galileýiň, I.Kepleriň, R. Dekartyň, H. Gýuýgensiň, J.Borelliniň, Gukuň, E.Galleýiň we başgalaryň) işlerini we öz hususy barlaglarynyň netijelerini jemleýär. Şeýlelikde, ol birinji gezek ýer we asman mehanikasynyň ýeke-täk düzgünleşdirilen bitewi sistemasyny döredýär. Ol sistema soňra tutuşlygyna klassyky fizikanyň esasyny düzýär. Nýutonyň bütin ömründäki işleriniň netijeleri onuň “Natural filosofiýanyň matematiki başlangyçlary”, “Tükeniksiz köp agzaly deňlemeleriň kömegi bilen analiz”, “Flýuksiýa metody…”, “Egrileriň kwadraturasy barada oýlanma”, “Üçünji tertipli egrileri sanamak”, “Ählumumy arifmetika”, “Tapawutlar metody” we ş.m. işlerinde jemlenendir.
Çeşme[üýtget | edit source]
Türkmen Sowet Ensiklopediýasy, Tom 6, sah.253