text:
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
keshe 22:47
«Bank TsentrKredıt» AQ Almatydaǵy atysqa qatysty pikir bildirdi
ALMATY. QazAqarat – «Bank TsentrKredıt» AQ Almatynyń «Aqbulaq» yqshamaýdanyndaǵy qaıǵyly oqıǵaǵa qatysty pikir bildirdi, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«2011 jylǵy shildede «Nano Plıýs» JShS qaryz alýshysyna negizgi borysh pen paıyzdar boıynsha tólemdi 6 aıǵa keıinge qaldyra otyryp, jalpy somasy 102 000 000 teńgege eki qaryz berilgen.
Sharttar boıynsha mindettemelerdi oryndaýdy qamtamasyz etý retinde kepil sharttary jasaldy, onda kepilmen qamtamasyz etý retinde turǵyn emes úı-jaı, jer ýchaskesi, sondaı-aq Almaty qalasy, Alataý aýdany, «Aqbulaq» shaǵynaýdany, Syzdyqov kóshesi, 29 úı mekenjaıy boıynsha ornalasqan turǵyn úı qabyldandy.
07.03.2012 j. zaem alýshyǵa úsh aı merzimge qosymsha shegerim berilgen. 20.08.2012 j. bastap zaem alýshy óz mindettemelerin esh oryndamastan kredıtin tóleýdi keshiktire bastady.
Kelisimsharttaǵy mindettemelerin oryndamaýyna baılanysty 17.04.2013 j. boryshty sot tártibimen óndirý týraly sheshim qabyldanyp, sol sátten bastap bank atalǵan nesıe boıynsha paıyz esepteýdi toqtatty», - delingen habarlamada.
Bank Almaty qalasy Almaly aýdanynyń №2 aýdandyq sotyna qaryz alýshy men kepilgerlerden bereshekti óndirip alý týraly talap aryz bergen.
«Qazaqstan Respýblıkasynyń «Atqarýshylyq is júrgizý jáne sot oryndaýshylarynyń mártebesi týraly» zańynyń 74-baby 2-tarmaǵyna sáıkes: «Boryshker sot oryndaýshysy múlikke tyıym salýdy qoldanǵannan jáne baǵalaý júrgizgennen keıin jáne múlik alyp qoıylǵanǵa nemese ótkizilgenge deıin sot oryndaýshysynyń jazbasha ruqsatymen jáne ol belgilegen merzimde tyıym salynǵan múlikti baǵalaý qunynan tómen bolmaıtyn qun boıynsha ótkizýge quqyly». Boryshker de, kepilger de bul quqyqtaryn paıdalanbady»,- dep atap ótti banktiń baspasóz qyzmeti.
Qazaqstan Respýblıkasynyń «Atqarýshylyq is júrgizý týraly» zańynyń 80-baby 3-tarmaǵyna sáıkes: Elektrondyq aýktsıon boryshkerdiń múlkin ótkizýge berý týraly qaýlyda kórsetilgen baǵalaý qunynan belgilengen qadammen múliktiń qunyn kóterýmen bastalady.
Eger elektrondyq aýktsıonǵa qatysýshylardyń eshbiri saýda-sattyqtyń aldyn ala belgilengen qadamyn qoldaı otyryp múlik qunyn arttyrmaǵan jaǵdaıda, elektrondyq aýktsıon qundy tómendetýge aýysýmen jalǵasady.
Bul rette, ótkiziletin múliktiń bastapqy baǵasy qatysýshylardyń biri jarııalanǵan baǵa boıynsha múlikti satyp alýǵa kelisken kezge deıin belgilengen qadammen tómendetiledi, bul baǵa elektrondyq aýktsıonǵa qoıylǵan múlik qunynyń bastapqy baǵasynyń elý paıyzynan tómen bolmaýǵa tıis.
Banktiń baspasóz qyzmetiniń málimetinshe, 2018 jyldyń 22 qańtarynda Almaty qalasy Alataý aýdandyq sotynyń syrttaı sheshimimen kepilgerdiń kepil retinde salǵan tıesili turǵyn úıi óndirýge joldanǵan.
2018 jyldyń 16 tamyzynda turǵyn úı túrinde kepilge qoıylǵan múlikke elektron sot aýktsıondary ótkizilipti. Elektron aýktsıon nátıjeleri týraly hattama boıynsha N.S.Turǵanov jeńimpaz dep tanylǵan. 23.08.2018 jyly jeke sot oryndaýshysy men N.S.Turǵanov arasynda satý-satyp alý kelisimsharty jasalǵan.
26.12.2018 jyly Almaty qalasy Alataý aýdandyq sotynyń uıǵarymymen Almaty qalasy Alataý aýdandyq sotynyń 22.01.2018 jylǵy turǵyn úı túrindegi kepil múlkin óndirip alýǵa júginý týraly syrttaı sheshiminiń kúshi joıyldy.
Almaty qalalyq sotynyń apellıatsııalyq sot alqasynyń 27.11.2019 jylǵy qaýlysymen, bastapqy satý quny 29 417 000 teńge mólsherinde satý kezinde turǵyn úı túrindegi kepildik múlikten óndirip alýdy qoldaný týraly banktiń talap-aryzyn qanaǵattandyrý týraly sheshim shyǵaryldy.
QR Joǵarǵy Sotynyń azamattyq ister jónindegi sot alqasynyń 27.07.2020 jylǵy qaýlysymen Almaty qalalyq sotynyń azamattyq ister jónindegi sot alqasynyń 27.11.2019 jylǵy qaýlysyn QR QK azamattyq ister jónindegi sot alqasynyń sot otyrysynda qaraý úshin qaıta qaraý týraly A.P.Demırchıan, I.I.Dýjnova shaǵymyn qaraýdan bas tartyldy. Osylaısha, turǵyn úı N.S.Turǵanovtyń menshiginde qaldy (buryn alǵashqy sot saýdasynda satyp alynǵan).
Úıden shyǵarý jeke tulǵanyń (satyp alýshynyń) paıdasyna sot aktisi negizinde júzege asyryldy, osylaısha azamattar arasyndaǵy kóshirý isi quqyqtyq qatynastary qaıǵyly jaǵdaıǵa ulasqan. Bank turǵyn úıdi satýdy da, keıinnen shyǵarýdy da júrgizgen joq.
«Banktiń kepilinde turǵan turǵyn emes úı-jaıǵa qatysty 07.03.2017 jylǵy áleýetti satyp alýshylar bolmaýyna baılanysty ol boıynsha alǵashqy elektron sot saýdasy bolǵan joq. 18.04.2017 jylǵy qaıtalama elektron sot saýdasy ótkizildi. Satyp alýshylardyń bolmaýyna baılanysty jáne júrgizilgen sot saýda-sattyǵynyń nátıjeleri boıynsha joǵaryda kórsetilgen múlik aýktsıon sheńberinde tómendetiletin saýda-sattyqtan keıin 96 008 120 teńge somasyna banktiń menshigine ótti. 24.04.2017 jyly bank pen JSO (jeke sot oryndaýshysy) arasynda turǵyn emes úı-jaılardy satyp alý-satý sharty jasaldy.Uzaq ýaqyt boıy bank turǵyn emes úı-jaıǵa menshik quqyǵyn tirkeı almaǵan, óıtkeni burynǵy menshik ıesi jerge ornalastyrý jobasy boıynsha jumystardy júrgizý jáne tehnıkalyq pasport daıyndaý úshin jer komıteti men bank qyzmetkerlerine ruqsat bermegen.
Іs júzinde bank menshik quqyǵyn 2021 jyldyń mamyrynda tirkepti. Tıisinshe, 2017 jyldan bastap qazirgi ýaqytqa deıin bank turǵyn emes múlikke menshik etpeıdi jáne 2021 jylǵy shildede Almaty qalasy Bostandyq aýdandyq sotyna turǵyn emes úı-jaıdy jer ýchaskesimen paıdalanýdaǵy kedergilerdi joıýǵa májbúrleý týraly talap-aryz bergen», - dep atap ótti banktiń baspasóz qyzmeti.
Bank osy oqıǵany tergeýge belsendi qatysatyndaryn málim etti.
«Іs boıynsha barlyq qajetti qujatty usynamyz jáne zardap shekkenderdiń týystaryna jan-jaqty kómek kórsetemiz», - dep túıindedi baspasóz qyzmeti.
Eske salaıyq, 20 qyrkúıek kúni Almatyda atys bolyp, 5 adam qaza tapty.
- Karantındi jeńildetý: Almatyda 11 aýrýhana qalypty jumys rejımine kóshirildi
- Almatyda jol qurylysy men qoǵamdyq keńistikti damytýǵa erekshe kóńil bólinedi
- Almatyda karantın rejımin buzǵan 12 nysan anyqtaldy
- Almatyda 5 qabatty turǵyn úı órtendi
- Tóbesine metall konstrýktsııa qulaǵan astanalyq áıel aýyr halde jatyr
- Almatyda «qyzyl» aımaqtyń karantındik shekteýleri taǵy 7 kúnge sozylady
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


c: text/html

text:
Medeniýet güýjüň egsilmez çeşmesi bolup, ol her bir halkyň milli aýratynlyklaryny kemala getirmäge ýardam edýär, ýakynlaşmagyň ruhy köprüsi bolup durýar diýip, Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow belleýär. Döwletiň medeniýet babatdaky syýasatyny durmuşa geçirmek, ilkinji nobatda, dürli çäreleri halkara derejesinde geçirmekden ybaratdyr.
Medeniýet hyzmatlarynyň hilini giňeltmek we ösdürmek üçin, ilata elýeterligini gowulandyrmak, döredijilik toparlarynyň repertuaryny täzelemek, muzeý we kitaphana gaznalaryny, medeniýet ulgamlarynyň işlerini utgaşdyrmak ugrunda yzygiderli işler alnyp barylýar. Şu günki günde ýurtda 10 sany döwlet teatry, olaryň 6-sy paýtagtda ýerleşýär, 1 sirk, 2 sany kinokonsert merkezi, 36 sany döwlet muzeýi, döwlet kitaphanalar bar. Kitaphanalar: Türkmenistanyň Döwlet kitaphanasy, Türkmenistanyň B.Amanow adyndaky Döwlet çagalar kitaphanasy, Türkmenistanyň körler we kerler üçin kitaphanasy (3 şahamçasy we 1 kitap beriş nokady bar), Aşgabat şäheriniň Merkezleşdirilen kitaphanalar ulgamy (1 merkezi, 21 sany kitaphana şahamçasy bar). Şeýle-de her welaýatda uly welaýat kitaphanasy we Medeniýet ministrligiň garamagyndaky kitaphanalar hereket edýär.
2020-nji ýylda Medeniýet ulgamynyň maddy-enjamlaýyn binýadyny pugtalandyrmak, sanlylaşdyrmak, döredijilik işgärleriniň hünär derejesini ýokarlandyrmak, baý many-mazmunly we ýokary çeperçilikli döwrebap eserleri döretmek boýunça toplumlaýyn işleriň alnyp baryldy.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy bilen kabul edilen “Türkmenistanda medeniýet ulgamyny ösdürmegiň 2019 — 2025-nji ýyllar üçin Maksatnamasyna” laýyklykda, teatrlaryň, kinokonsert merkezleriniň, kitaphanalaryň, muzeýleriň, çagalar sungat we çeperçilik mekdepleriniň, medeniýet öýleriniň, taryhy-medeni döwlet goraghanalarynyň işini kämilleşdirmek boýunça zerur çäreler görülýär. Geçen ýylyň dowamynda onlaýn tertipde sungat ussatlarynyň, şekillendiriş hem-de amaly-haşam sungatynyň eserleriniň, muzeý gymmatlyklarynyň, fotosuratlaryň sergileri guraldy we döredijilik duşuşyklary, festiwallar, bäsleşikler hemde maslahatlar geçirildi.
Umumadamzat ähmiýetli milli gymmatlyklaryň birnäçesini ÝUNESKO-nyň Adamzadyň maddy däl medeni mirasynyň görnükli nusgalarynyň sanawyna girizmäge hödürlemek boýunça degişli resminamalary we wideorolikleri taýýarlamak işleri ýerine ýetirildi. Şonuň bilen birlikde, bagşyçylyk sungatyny, dutar ýasamak senediniň aýratynlyklaryny açyp görkezýän resminamalar we wideorolikler taýýarlanyldy. Mundan başga-da, ÝUNESKO-nyň bu abraýly sanawyna “Ahalteke bedewlerini ösdürip ýetişdirmegiň we seýislemegiň medeniýetini” girizmek üçin zerur maglumatlar toplanyldy. Häzir bu sanawa “Türkmen alabaý itini terbiýeleme giň milli tejribesini” girizmek boýunça degişli guramaçylyk işleri alnyp barylýar.
Şeýle-de 2020-nji ýylda “Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany” diýen at bilen halkara fotosergi we maslahat guraldy. Wideoaragatnaşyk arkaly geçirilen maslahata Russiýanyň, Hytaýyň, Koreýanyň, Germaniýanyň, Belgiýanyň, Türkiýäniň, Owganystanyň, Hindistanyň, Özbegistanyň we beýleki ýurtlaryň wekilleri gatnaşdylar.
Maý aýynda Pekiniň “Parahatçylyk bagy” muzeýinde (Peace Garden Museum) sergi guraldy. Ol Halkara muzeýler gününe gabatlanylan serginiň çäklerinde geçirildi. Gözden geçiriliş Hytaýyň Parahatçylyk gaznasy tarapyndan Pekiniň halkara parahatçylyk medeniýeti gaznasy, Hytaýyň daşary ýurtlar bilen dostluk assosiasiýasy we beýleki jemgyýetçilik guramalary bilen bilelikde guraldy. “Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany” atly şygar türkmen bölüminiň esasy ugruny düzdi.
Türkmenistanyň halkara giňişlikdäki hyzmatdaşlary bilen gatnaşyklar syýasaty maglumat alyşmak babatda ýola goýulýan işlerde öz beýanyny tapýar. Türkmenistanyň Döwlet habarlar agentligi (TDH) bilen “Belarus telegraf agentligi” respublikan kärhanasynyň arasynda diplomatik ýollar arkaly täzelikleri alyşmak babatda hyzmatdaşlyk etmek hakynda baglaşylan Ähtnama munuň aýdyň subutnamasydyr. Ýylyň dowamynda TDH beýleki iri habarlar agentlikleri bilen hyzmatdaşlygy ýola goýdy. Şeýlelikde, 9-njy noýabrda Hindistanyň iri «Asian News International» maglumat agentligi bilen täzelikleri alyşmak hakynda Ähtnama gol çekildi.
Türkmenistanyň Taryhy we medeni ýadygärlikleri goramak, öwrenmek hem-de rejelemek baradaky milli müdirliginiň guramagynda arheologiýa ekspedisiýasy bilen bir hatarda, ylmy taýdan öwrenilmedik desgalary ýüze çykarmak işleri alnyp barylýar. Netijede, ozal hasaba alynmadyk köp sanly taryhy ýadygärlikler ýüze çykaryldy we hasaba alyndy. Şeýlelikde, ozal Türkmenistanyň milli taryhy-medeni mirasynyň Döwlet sanawynda bar bolan ýadygärlikleriň sany 1397 bolan bolsa, olar häzirki döwürde 1422-ä ýetdi.
Iýun aýynyň ahyrynda medeniýet ulgamynyň wekilleriniň hünär baýramçylygy giňden bellenilýär. Her ýylda Medeniýet we sungat işgärleriniň hem-de Magtymguly Pyragynyň şygryýet güni mynasybetli ýurduň welaýatlarynda tapgyrlaýyn esasda guralýan medeni çäre — Medeniýet hepdeligi 2020-nji Daşoguz welaýatynda geçirildi.
28-nji iýunda paýtagtdaky “Mizan” işewürlik merkezinde Türkmenistanyň hormatly atlaryna mynasyp bolan döredijilik işgärlerini hormatlamak hem-de döredijilik, medeniýet we sungat işgärleriniň, ýaş ýerine ýetirijileriň we zehinli çagalaryň arasynda geçirilýän Türkmenistanyň Prezidentiniň “Türkmeniň Altyn asyry” bäsleşiginiň ýeňijilerini sylaglamak dabarasy boldy. “Türkmeniň Altyn asyry” bäsleşiginiň ýeňijileriniň hatarynda döwlet Baştutanymyzyň agtygy Kerimguly Berdimuhamedow hem bar. Ol bu sylaga ajaýyp saz eserini döredendigi we ýurdumyzyň çeperçilik durmuşyna işjeň gatnaşandygy üçin mynasyp boldy. Şeýle hem döwlet Baştutanymyzyň Permanyna laýyklykda, Özbegistan Respublikasynyň medeniýet ministri Ozodbek Nazarbekow “Türkmenistanyň at gazanan artisti” diýen hormatly ada mynasyp boldy.
Garaşsyzlyk güni mynasybetli 29-njy awgustda Aşgabatda “Ýaňlan, Diýarym!” telebäsleşigiň jemleýji tapgyry geçirildi. 5-nji sentýabrda paýtagtdaky Mukamlar köşgünde “Garaşsyzlygyň merjen däneleri” bäsleşiginiň jemleýji tapgyry boldy.
Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň “Türkmeniň döwletlilik ýörelgesi” atly kitabynyň tanyşdyrylyş dabarasynyň geçirilmegi ýylyň şanly wakasyna öwrüldi. Ol milli Lideriň Garaşsyzlyk güni mynasybetli watandaşlaryna eden ajaýyp sowgady boldy.
Ýokarda agzalan kitap daşary ýurt dillerinde, ilkinji bolup hytaý diline terjime edildi. Onuň tanyşdyrylyş dabarasy 7-nji oktýabrda ýurdumyzyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary institutynda geçirildi. 29-njy oktýabrda bolsa Türkmenistanyň Hytaý Halk Respublikasyndaky ilçihanasynda täze eseriň tanyşdyrylyş çäresi geçirildi. 19-njy noýabrda Oguz han adyndaky Inžener-tehnologiýalar uniwersitetinde hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň “Türkmeniň döwletlilik ýörelgesi” atly kitabynyň ýapon diline terjime edilen neşiriniň tanyşdyrylyş dabarasy boldy.
Halkara Bitaraplyk güni we ýurduň Bitaraplyk derejesine eýe bolmagynyň 25 ýyllygy mynasybetli daşary syýasat edarasynyň guramagynda birnäçe çäreler geçirildi, şol sanda milli Lideriň “Türkmeniň döwletlilik ýörelgesi” atly kitabynyň gruzin, rus, ukrain, azerbaýjan dillerine terjime edilen neşirleriniň tanyşdyrylyş dabarasy boldy. Baýramçylygyň yzysüre döwlet Baştutanynyň bu eseriniň türk, arap we fransuz dillerine terjime edilen neşirleri sanawyň üstüni ýetirdi.
22-nji sentýabrda Medeniýet ministrliginde Türkmenistanyň Döwlet sirkiniň wekillerine ABŞ-nyň Hökümetiniň we halkynyň adyndan ýörite enjamlaryň onlaýn gowşurylyş dabaralarynyň geçirilmegi halkara hyzmatdaşlygyň netijeli häsiýete eýe bolýandygynyň subutnamasyna öwrüldi. Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň Türkmenistandaky ilçihanasynyň “Meridian” halkara merkezi bilen bilelikde geçiren bu çäresi Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň 29 ýyllygyna bagyşlandy. 27-nji sentýabrda “Aşgabat” aýdym-saz merkezinde Türkmenistanyň Garaşsyzlyk gününe bagyşlanyp baýramçylyk konserti geçirildi.
Ministrler Kabinetiniň 16-njy oktýabrda geçirilen mejlisinde häzirki döwürde ÝUNESKO-nyň Sekretariaty tarapyndan dutar ýasamak senetçiligini, onda ýerine ýetirijilik saz sungatyny we bagşyçylyk sungatyny Adamzadyň maddy däl medeni mirasynyň sanawyna girizmek boýunça hasaba alnandygy bellenildi. Bu meselelere ÝUNESKO-nyň Adamzadyň maddy däl medeni mirasy boýunça Hökümetara komitetiniň 2021-nji ýylyň noýabr aýynda geçiriljek mejlisinde garamak meýilleşdirilýär. Şol bir wagtyň özünde Aşgabady ÝUNESKO-nyň şäherleriniň döredijilik toruna girizmek boýunça taýýarlyk işleri tamamlaýjy tapgyrda alnyp barylýar. 2004-nji ýylda döredilen we häzirki döwürde 180 şäheri özünde jemleýän bu toruň maksady dünýäniň şäherleriniň arasyndaky köpugurly hyzmatdaşlygy ösdürmekden we tejribe alyşmalary ýola goýmakdan ybaratdyr.
Bu gurama bilen özara gatnaşyklaryň çäklerinde, ÝUNESKO-nyň halkara kadalaryna laýyklykda, halkyň milli gymmatlygy bolan ahalteke bedewlerini seýislemek hem-de türkmen alabaýlaryny köpeltmek sungatyny Adamzadyň maddy däl medeni mirasynyň sanawyna girizmek üçin degişli işler alnyp barylýar. 23-nji oktýabrda ÝUNESKO-nyň işleri boýunça Türkmenistanyň milli toparynyň işini kämilleşdirmek maksady bilen, Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow degişli Karara gol çekip, ýokarda agzalan milli toparyň düzümini we onuň düzgünnamasyny tassyklady.
Hereketleriň meýilnamasynyň bu taslamasynda Aşgabady “Dizaýn” döredijilik babatda, Türkmenabat şäherini “Senetkärçilik we halk döredijiligi” ulgamynda, geljekde bolsa Mary şäherini “Edebiýat” ulgamynda ÝUNESKO-nyň şäherleriniň ählumumy toruna girizmäge, taryhy şäherleri ösdürmekde ÝUNESKO-nyň standartlaryny okatmak üçin Magtymguly adyndaky Türkmen döwlet uniwersitetiniň arheologiýa fakultetinde ýörite okuwlary açmaga taýýarlyk işleri meýilleşdirilýär. Mundan başga-da, medeniýet, bilim, ylym, sport, ýaşlar syýasaty we beýleki ugurlarda köp sanly taslamalaryň amala aşyrylmagy bellenildi.
Türkmenistanyň ýokary okuw mekdeplerinde ÝUNESKO kafedrasyny döretmek, geljekde bolsa ýurduň şäherleriniň orta mekdeplerini ÝUNESKO-nyň assosirlenen mekdepleri halkara ulgamyna girizmek göz öňünde tutulýar. Türkmenistany “Dutar ýasamak senetçiligi, dutarda saz çalmak we bagşyçylyk sungaty” boýunça ÝUNESKO-nyň Adamzadyň maddy däl medeni mirasynyň sanawyna girizmek 2021-nji ýylyň ahyrlaryna meýilleşdirildi. Şol wagt ÝUNESKO-nyň ştab-kwartirasynda maddy däl medeni mirasy goramak boýunça Hökümetara komitetiň mejlisi geçiriler.
Türkmenistanyň Prezidentiniň “Türkmen alabaýy” atly täze kitabynyň neşir edilmegi türkmen halky üçin aýratyn buýsandyryjy sowgat boldy. Şeýle hem ýurduň Garaşsyzlygynyň 29 ýyllyk baýramynyň öňüsyrasynda “Türkmeniň nusgalyk alabaýy” atly žurnalynyň ilkinji sanynyň çap edildi.
20-nji oktýabrda Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygyna agza ýurtlaryň teatr režissýorlarynyň Türkmenistanyň Bitaraplygynyň 25 ýyllygyna bagyşlanan onlaýn tertipdäki döredijilik duşuşygy geçirildi. GDA gatnaşyjy döwletleriň ynsanperwer hyzmatdaşlyk boýunça Halkara gaznasynyň ýardam bermeginde guralan wideomaslahata ýurduň hem-de Russiýanyň, Ermenistanyň, Gruziýanyň, Gazagystanyň, Gyrgyzystanyň, Moldowanyň, Täjigistanyň we Özbegistanyň medeniýet işgärleri, belli režissýorlarydyr öňdebaryjy teatrlarynyň çeper ýolbaşçylary gatnaşdylar.
18-nji noýabrda Türkmenistanyň wekiliýeti GDA döwletleriniň medeniýet boýunça hyzmatdaşlyk geňeşiniň onlaýn görnüşde geçirilen XXXV maslahatyna gatnaşdy. Onda medeni gatnaşyklary giňeltmegiň, GDA agza döwletleriň medeniýet ulgamynda 2016 — 2020-nji ýyllarda hyzmatdaşlygyň esasy çärelerini durmuşa geçirmegiň barşy hem-de 2021 — 2025-nji ýyllarda bu çäreleri amala aşyrmak boýunça guramaçylyk işleri ara alnyp maslahatlaşyldy.
Dekabr aýynda döredijilik çärelerine uly orun berildi. Ýurduň Bitaraplygynyň 25 ýyllygyna bagyşlanan halkara sergide medeniýet ulgamynda ýetilen sepgitler görkezildi. 2-nji dekabrda Medeniýet ministrliginde Türki medeniýetiň halkara guramasynyň — TÜRKSOÝ-yň baş sekretary Dýusen Kaseinow bilen wideoduşuşyk geçirildi. Duşuşygyň resmi böleginden soň, türki dilli ençeme ýurtlaryň — Azerbaýjanyň, Gazagystanyň, Gyrgyzystanyň, Türkiýäniň, Özbegistanyň aýdymçylary hem-de tans toparlarynyň agzalary türkmen halkyny şanly sene bilen gutladylar. Russiýa Federasiýasynyň Başgyrdystan, Tatarystan, Kabardino-Balkariýa, Saha-Ýakutiýa ýaly sebitleri duşuşyga goşuldylar. Moldowanyň Gagauz awtonomiýasy hem medeni çärä gatnaşdy. Olaryň ählisi bilelikde joşgunly “Küştdepdi” wideofestiwalyny döretdiler.
Halkara döredijilik wideoköprüsi 4-nji dekabrda Magtymguly adyndaky milli sazly-drama teatrynda dowam etdirildi. Ol türkmen paýtagtyny Awstriýanyň Wena şäheri bilen birleşdirdi. Türkmenistanyň Bitaraplygynyň 25 ýyllygyna bagyşlanan çäre döwlet Baştutany Gurbanguly Berdimuhamedowyň daşary syýasatynyň möhüm ynsanperwer ähmiýetini açyp görkezdi. Duşuşykda “Galkynyş” orkestriniň konsertleriniň, Wena ballarynyň Türkmenistanyň medeni durmuşynyň bezegine hem-de ikitaraplaýyn ynsanperwer gatnaşyklaryň özboluşly nyşanyna öwrülendigi bellenildi. Aşgabatda Magtymguly adyndaky Dil, edebiýat we milli golýazmalar instituty hem-de ýurdumyzyň Ylymlar akademiýasynyň Taryh we arheologiýa instituty tarapyndan wideoaragatnaşyk görnüşinde “Bitarap Türkmenistan — ÝUNESKO: taryhy we medeni ugurlarda halkara hyzmatdaşlyk” atly halkara ylmy maslahat geçirildi.
5-nji dekabrda Magtymguly adyndaky milli sazly-drama teatrynda Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň hemişelik Bitaraplygyň 25 ýyllygyna bagyşlanan “Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany” atly kitabynyň tanyşdyrylyş dabarasy geçirildi.
12-nji dekabrda Döwlet medeniýet merkeziniň Mukamlar köşgünde sungat ussatlarynyň Halkara Bitaraplyk gününe hem-de Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygynyň 25 ýyllygyna bagyşlanan baýramçylyk konserti boldy. 19-njy dekabrda Aşgabatda ýurdumyzyň ýaş aýdymçylarynyň arasynda “Ýylyň parlak ýyldyzy” bäsleşiginiň jemleýji tapgyry geçirildi.
24-nji dekabrda tejribe alyşmak boýunça onlaýn maslahat ýurdumyzyň ähli welaýatlarynyň kitaphanalarynyň wekillerini hem-de Ermenistanyň Milli kitaphanasynyň işgärlerini jemledi.
Şeýlelikde, 2020-nji ýylyň medeni durmuşynyň wakalary bir bitewi görnüşi emele getirip, “Türkmenistan – parahatçylygyň we ynanyşmagyň watany” diýen şygar astynda geçýän täze 2021-nji ýyla gadam basan Türkmenistanyň gazanan üstünliklerini we yzygiderli ösüş depginini şöhlelendirdi, türkmen halkynyň taryhy-ruhy mirasynyň we däpleriniň giňişleýin ýaýbaňlandyrylmagyna ýardam berdi.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
44941
2019-02-05
Turkmens- Türkmenistandaky gurluşyk taslamalarynyň daşary ýurtly potratçylary öz işleriniň hakyny almak meselesinde kynçylyk çekmeklerini dowam etdirýärler
.
۲۰۱۸-nji ýylyň oktýabrynda iki sany gurluşyk kompaniýasynyň – Türkiýäniň “Sece Inşaat” we Germaniýanyň “Unionmatex Industrieanlagen GmbH” kompaniýalarynyň Halkara Arbitraž sudunaşikaýat arzalaryny ýollandyklary mälim boldy. Bu şikaýatlaryň ikisi hem Türkmenistanyň gurluşyk pudagynda öz üstüne alan şertnama borçlaryny ýerine ýetirmezligi bilen bagly.
Türkmenistanda un üweýan degirmenleri guran “Unionmatex” Aşgabatdan azyndan 32 million ýewro we goşmaça prosent töleglerini talap edýär.
Mundan başga, edilen işiň tölegleri bilen baglylykda, Türkmenistanyň “Türkmennebit”, “Türkmengaz” we “Türkmengeologiýa” döwlet kompaniýalarynyň hem portratçylary bilen arasynda problema döredi .
Indi bu problema bilen Belarusyň “Belgorhimprom” gurluşyk kompaniýasy hem ýüzbe-ýüz boldy.
Ýatladýarys, “Belgorhimprom” ۲۰۱۰-njy ýylda kaliý dökünlerini öndürmek boýunça döwrebap kombinaty gurmak üçin $1 milliarddan gowrak serişdä durýan şertnama aldy. Bu desga 2017-nji ýylyň ۳۱-nji martynda ulanmaga tabşyryldy.
Belarus kompaniýasy bilen ýakyn gatnaşykdaky çeşmäniň “Türkmenistanyň Hronikasyna” gürrüň bermegine görä, Türkmenistan bu kombinatyň arkasyndan öz sebitinde kaliý dökünlerini öndürmegiň lideri bolup biljekdi. Emma Türkmenistana şeýle uly mümkinçilik bermeli taslama durmuşa geçirilýän wagtynda heläkçilikli ýalňyşlara ýol berilýär.
Onuň sözlerine görä, iş buýrujynyň rolunda çykyş eden “Türkmenhimiýa” döwlet konserni “Belgorhimproma” ýerine ýetirilen işler üçin $150 milliondan gowrak bergili bolup çykdy. Türkmen konserni serişde tölemekden we “Belgorhimpromyň” täze gurlan käliý kärhanasynyň işine tehniki ugrukdyrma bermeli işgärlerini kombinata goýbermekden ýüz öwürýär. Görnüşinden, “Türkmenhimiýa” bu hili tehniki hyzmatlary ýerine ýetirmek üçin başga potratçylary gözleýäne meňzeýär.
Mundan ozal bu kombinatyň öz planlaşdyrylan önüm möçberiniň diňe 26 prosentini öndürýändigi habar berildi. “Belgorhimproma” ýakyn çeşmäniň sözlerine görä, bu esasan türkmen tarapynyň, taýýarlykly hünärmenleriň hyzmatyndan ýüz dönderip, kombinatyň işini öz güýçlerine daýanyp ugrudyrmaga çalyşmaklary bilen bagly.
Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow 5-nji noýabrda kombinatyň işiniň proýektdäki önümçilik kuwwatynyň derjesine ýetirilmezliginden juda nägile boldy we senagat boýunça wise-premýer Kerim Durdymyradowa halkara arbitražyna arza bilen ýüz tutmak üçin zerur dokumentleri taýýarlamagy tabşyrdy. “Belgorhimproma” ýakyn adamlaryň aýtmaklaryna görä, kompaniýa türkmen iş buýrujylarynyň bitiren işleriniň haky tölenmedik potratçylary ýurtdan çykaryp kowmaklyga syrygýan iş praktikalarynyň nobatdaky pidasy bolmakçy däl. Mälim bolmagyna görä, “Belgorhimprom” elýeterli ýuridik serişdeleriň ählisi bilen öz bähbitlerini gorajaga meňzeýär.
“Taslama kesgitsizligiň näsag atmosferasyna gaplandy: “Türkmenhimiýa” “Belgorhimpromyň” gurluşyk meýdançasynda ýerleşýän emäligini, şol sanda gurluşyk tehnikalaryny kanuny esaslary bolmazdan bermän saklaýar we hatda kompensasiýa tölenmegini hem talap etdi” – diýip, belarus kompaniýasyna ýakyn durýan çeşme aýtdy. Onuň sözlerine görä, “Belgorhimprom” Türkmenistandaky kombinatyň ýagdaýyndan çynlakaý alada galýar we onuň nädorgy şekilde ulanylmagyndan howatyr edýär. Şeýle-de kompaniýa Türkmenistanyň ýüz tutmagy mümkin bolan beýleki potratçylaryna olara hem özlerine çemeleşilişi ýaly çemeleşilmeginiň mümkindigini duýdurmagy zerur hasaplaýar.
In Telegram
Join To Our Channel
In Instagram
Follow Our Page
Related posts
Commets
Last News
10 اکتبر 2021
08 اکتبر 2021
03 اکتبر 2021
02 اکتبر 2021
30 سپتامبر 2021


text:
Orsýetiň Goranmak ministri tarapyndan wakany derňemek tabşyrygy berildi. Emma korrupsiýanyň gülläp ösen ýurdunda haýsy-da bolsa bir ýolbaşçynyň eden-etdilikleri paş edilende, onuň kanunyň öňündäki jogapkärçilik tarapy bilen birlikde jemgyýeti “ol kimiň ýoluny kesdikä?” diýen sowal hem gyzyklandyrýar. Şu temadan Mark Galeottiniň synyny dykgatyňyza hödürleýäris.
Mark Galeotti
Orsýetiň liberal “Nowaýa gazeta” neşiri desant goşunlarynyň ýolbaşçysy general-leýtenant Wladimir Şamanowyň jenaýatçylyk boýunça derňewiň öňüni almak üçin Moskwa öz garamagyndaky ýörite güýçleri iberenligini geçen hepdede habar berdi. Baş prokuraturanyň Derňewler boýunça komiteti Şamanowyň giýewsi Alekseý Hramuşiny 2006-njy ýylda biznes bäsdeşini öldürmek synanyşygynda güman edýär.
“Nowaýa gazeta” neşiriniň ýaýradan maglumatlaryna görä, Hramuşiniň eýeçiligindäki fabrigiň barlanjakdygy barada eşiden soň, Şamanow ýörite maksatlar üçin 45-nji aýratyn bölümiň esgerlerini iberip, desganyň daşyny gabamak we derňewçini saklamak tabşyrygyny berdi.
Bu waka köpçüligi geň galdyrmandy. Köp ýyllaryň dowamynda ýurduň ýokary derejeli ýolbaşçylary özleriniň syýasy we harby ygtyýarlyklaryny baýamak we kanuny bozmak üçin peýdalanyp gelipdiler. Emma geçmişde Orsýetiň hökümeti şeýle wakalary azaltmak we ýok etmek ugrunda käbir çäreleri amala aşyrypdy.
Şu sapar Baş prokuratura maglumatlary paş etmäge rugsat berdi we Goranmak ministri Anatoliý Serdýukow derňew geçirmegi buýurdy.
Şamanowdan ara açylýar
Wladimir Şamanow özini töhmetçilikli kampanaiýanyň pidasy diýip atlandyrdy. Muňa garamazdan, ýurduň Baş ştabyndaky öňki ýaranlary Şamanowdan arasyny açyp başladylar. Bu wakanyň netijesinde Şamanowa has pes wezipä geçirilmek ýa-da has beteri masgaralanyp, işden kowulmak garaşýar.
Iş ýüzünde bu waka umytly täzelik hökmünde kabul edildi we ýurduň harby ýolbaşçylygy derejesindäki hyýanatçylyklara garşy hökümetiň çynlakaý çäre görüp başlanlygy baradaky çaklamalaryň döremegine sebäp boldy.
Şol bir wagtda-da iş ýüzünde optimizm üçin esas köp däl. Birinjiden, Şamanowyň işiniň özboluşly aýratynlyklary bar. Gödegräk we güýçli adam bolan Şamanow Orsýetiň güýçlerine Çeçenistanda we 2008-nji ýylyň awgust aýynda Gürjüstanda ýolbaşçylyk edipdi.
Ynsan hukuklaryny goraýjylar ony Demirgazyk Kawkazdaky harby kampaniýalaryň dowamynda adamzada garşy ýüze çykan jenaýatçylyklara gatnaşanlykda aýyplapdyrlar.
Ol öz kärdeşleriniň arasynda sylanýan, emma göwün berilmeýän adam. Onuň bilen iş salyşýanlaryň we ýaranlarynyň sany hem köp däl. Onuň esasy ýalňyşlygynyň ýazylmadyk düzgünleri bozanlygy bilen bagly bolmagy hem mümkin. Onuň seresaplylygy elden berip eden herektleriniň Kremliň göwnünden turmajagyny hem çak etse bolar.
Syýasy medeniýete kök uran mesele
Ýurduň ýaragly güçleriniň syýasata goşulmak gorkusy Orsýetiň syýasy medeniýetinde çuňňur kök uran mesele bolup durýar. Şamanowyň öz häkimiýetinden peýdalanyp, Moskwa ýörite goşunyň esgerlerini ibermek tabşyrygy Kremliň ýaragly güýçlere netijeli gözegçiliginiň agsaýanlygynyň üstüni açdy.
Ýene bir tarapdan, bu waka korrupsiýa üçin amatly pursatyň döremegine garaşýan resmileriň jenaýatçylyklaryna goşmaça ünsi çekdi. Meselem, Goranmak ministrliginiň ykdysady çökgünlilik şertlerde özüne zerur bolmadyk ýer giňişliklerini we emlägini satmagy bikanun girdejileriň peýda bolmagyna amatly pursat döredýär.
Iň uly girdejiler bolsa, ýurduň harby reformasyna degişli planlar bilen üpjün edilýär. Ýurduň goranmak pudagynyň maliýe üpjünçiligi soňky ýyllarda yzygiderli artdyrylýar we 2010-njy ýylda onuň ýene 8% köpelmegine garaşylýar.
Şol bir wagtda-da prezident Dmitriý Medwedew özüni korrupsiýa garşy göreş alyp barýan ýolbaşçy hökmünde görkezmäge çalyşýar. Öz nobatynda korrumpirlenen ýokary derejeli harby ýolbaşçylar Şamanowyň işi sebäpli Kremliň korrupsiýa garşy çynlakaý çäre görüp başlamagyndan howatyrlanýarlar.
Şu kommentariýada öňe sürülen pikirler hem-de garaýyşlar awtoryň özüne degişli.


text:
Onuň maglumatlaryna görä, şäheriň gaz üpjünçilik edarasynyň işgärleri etrapçada ýerleşýän köp gatly köne jaýlara aýlanyp, gaz bilen işleýän suw gyzdyryjylaryň sökülmegini talap edýär.
“Bu barada ýazmaça görnüşinde nähilidir bir buýruk ýa-da karar görkezilmeýär” diýip, bir ýaşaýjy Azatlygyň habarçysyna gürrüň berdi.
Onuň sözlerine görä, gaz bilen işleýän suw gyzdyryjy gazanlary aýyrmazlyk üçin, gaz edaranyň işgärleriniň käbir ýaşaýjylardan 200 manat soraýan halatlaryna-da duş gelmek bolýar.
“Ertir başga bir barlagçy geler, oňa-da tölemeli bolar” diýip, beýleki bir paýtagtly gürrüň berýär.
Habarçynyň malgumatlaryna görä, köp adam töleg tölemäge we köne suw gyzdyryjy gazanlaryny saklap galmaga razy bolýarlar.
“50 ýyllap rugsat berildi, indi gadaganmy?” diýip, bir ýaşaýsy soraýar.
Habarçy käbir ýaşaýjylaryň gaz üpjünçilik edarasynyň işgärlerine 150 manat bermek üçin söwdalaşýandygyny gürrüň berýär.
“Käbir adamlar bolsa gazçylary öýlerine goýbermeýär” diýip, paýtagtyň ýaşaýjysy aýdýar.
Habarçynyň sözlerine görä, elektrik energiýasy bilen işleýän suw gazanlary 30-njy etrapçanyň köne jaýlaryna gabat gelmeýär. Galyberse-de, ýerli ýaşaýjylaryň ençemesi elektrik energiýasy bilen işleýän suw gazanlarynyň köp çykdajy talap edýändigini, adamlaryň tok üçin köp mukdarda töleg tölemeli bolýandyklaryny aýdýarlar. “Olar ulanmak üçin amatsyz we tiz hatardan çykýar” diýip, habarçynyň söhbetdeşi aýdýar.
Türkmenistanyň döwlet media serişdeleri öýlerde gaz bilen işleýän enjamlardan howpsuz peýdalanmak barada yzygiderli düşündiriş geçýär.
Ýurtda elektrik energiýasy, gaz we suw 2019-njy ýylyň 1-nji ýanwaryndan başlap, doly tölegli edildi. Ýurduň ýolbaşçylary şonda ýeňillikleriň ýatyrylmagyny "raýatlaryň hal-ýagdaýynyň gowulanmagy" bilen düşündirdiler. Has ozal, garaşsyzlyk ýyllarynda türkmen raýatlary bu serişdelerden mugt peýdalanýardy.
Elektrik energiýasynyň, suwuň we gazyň doly tölegli görnüşe geçirilmeginiň öňüsyrasynda ýurt boýunça öýlerde gaz we tok hasaplaýjy enjamlarynyň oturdylmagy tizleşdi.
Bu aralykda, geçen dekabrda Azatlyk Radiosynyň habarçylary ýurduň dürli künjeklerinde gazdan zäherlenýän adamlaryň hem-de ýangyn hadysalarynyň köpelýändigini habar berdi. Sowuk howanyň aralaşmagy bilen ýyladyş ulgamlarynda ýüze çykýan näsazlyklar sebäpli, köp adam öýlerde elektrik enjamlaryny we gaz peçlerini ulanmaga mejbur boldy.
2019-njy ýylyň maýynda paýtagtda “Aşgabatgaz” dolandyryş edarasynyň işgärleri öýme-öý aýlanyp, gaz enjamlarynyň, şol sanda gaz bilen işleýän suw gyzdyryjylaryň özbaşdak oturdylmagyny gadagan etdiler.
Bu talaba laýyklykda, “Aşgabatgaz” dolandyryş edarasynyň rugsady bolmazdan, buhary peçi, gazyň ýanýan ýerini, ýagny gorelkasyny, şeýle-de gaz bilen işleýän suw gyzdyryjysyny we gaz ojagyny ulanmak gadagan edildi.
Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383.
Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPN ulgamymyzy Android ulgamlary üçin indirip bilersiňiz.
Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär.


text:
Hytaý akademiýasynyň alymlary selfi surata düşürmek usulynyň kömegi bilen ýürek kesellerini anyklamagyň algoritmini işläp düzdüler. Bu barada “European Heart Journal” žurnalyndaky degişli makalada giňişleýin beýan edilýär. Elbetde, bu usuly lukmanyň geçirýän barlagy bilen deňeşdirip bolmaz, emma selfiniň görkezen ýaramaz netijesinden soň lukmana ýüz tutup, maslahatlaşyp bolar. Bu ylmy işi geçirýän hünärmenleriň biri bolan professor Çže Çžen bu barada şeýle belleýär: “Biziň baş maksadymyz — ýüregagyrysy bolan adamlar üçin niýetlenip, olaryň agyrysynyň alamatlaryny wagtynda ýüze çykarmaklaryny gazanmak”.
Işiň awtorlary ýürek agyryda ýüze çykyp bilýän spesifik faktorlara aýratyn ünslerini gönükdirýärler. Munuň ýaly faktorlara bolsa, çalaran inçe saçlar, gasynlar, gulakdaky ýygyrtlar, gulakdaky alamatlar, ksantelazma, gözdäki halkalaryň düşmegi ýaly alamatlar…mysal bolup biler.
Öwrenijiler neýro tory bilmek üçin 6 müňe golaý näsag müşderileriň fotosuratlaryny toplap ýygyndy edipdirler. Mundan başga-da, olar näsaglaryň demografik aýratynlyklaryny we medisina kartlaryndaky ýazgylaryny topluma girizipdirler. Şondan soň algoritmiň duýujylygy 80%-e, spesifikligi bolsa 54%-e ýetipdir. Öwrenijilere bu anyklaýyş usuly bilen geçirilen barlaglarda oňyn netijeleri gazanmak başardypdyr.
Bu programma, esasan, gan aýlanyşda näsazlyklaryň döremegi bilen ýüze çykýan ýüregiň işemiýasyny anyklamak maksady bilen döredilendir. Köp ösen döwletlerde ýüregiň işemiýasy esasy meseleleriň biri bolup, ol köp zähmet başarnygyny talap edýär.
Bu ylmy taslamany alyp barýan hünärmenler bu işi has-da kämilleşdirmegiň, oňa dürli milletleriň adamlarynyň mysaly ýüzlerini girizmegiň üstünde işlemegi meýilleşdirýärler.
Hytaý akademiýasynyň alymlary selfi surata düşürmek usulynyň kömegi bilen ýürek kesellerini anyklamagyň algoritmini işläp düzdüler. Bu barada “European Heart Journal” žurnalyndaky degişli makalada giňişleýin beýan edilýär. Elbetde, bu usuly lukmanyň geçirýän barlagy bilen deňeşdirip bolmaz, emma selfiniň görkezen ýaramaz netijesinden soň lukmana ýüz tutup, maslahatlaşyp bolar. Bu ylmy işi geçirýän hünärmenleriň biri bolan professor Çže Çžen bu barada şeýle belleýär: “Biziň baş maksadymyz — ýüregagyrysy bolan adamlar üçin niýetlenip, olaryň agyrysynyň alamatlaryny wagtynda ýüze çykarmaklaryny gazanmak”.


text:
Şu günden, ýagny 12-nji ýanwardan başlap Türkmenistanyň dürli künjeklerinde ilata dollar satmagyň bes edilendigi habar berilýär. Maglumata görä, Aşgabadyň tas ähli walýuta alyş-çalyş nokatlarynda diýen ýaly ilata dollar satylmaýar.
Şol bir wagtyň özünde, resmiler tarapyndan ilata dollaryň näme sebäpden satylmaýandygy we bu düzgüniň näçe wagt dowam etjekdigi barada hem maglumat berilmeýär.
Azatlyk Radiosyndan Sähra Gulam Nabi bu meseläniň jikme-jikleri bilen gyzyklanyp, Aşgabatdaky habarçysy Soltan Açylowa bilen söhbetdeş boldy.
Şeýle-de, Azatlyk Radiosyndan Merdan Saryýew Mary welaýatynda ilata dollaryň satylyp-satylmaýandygy bilen gyzyklanyp, Marydaky habarçysy Röwşen Çaryýew bilen söhbetdeş boldy.


text:
… gözli bolup, köre degmez
Hoja Nasreddin Efendi çaýhanada oturanlara garap:
– Al-aýt, halaýyk! Ertirden bäri siziň atlaryňyzy synlaýaryn. Edil şü bir almany iki bölen ýaly bir-birine meňzeş-aýt bular – diýýär. Çaýhanada oturanlaryň birisi:
– Boýlary deň däldir. Ölçäp göräý – diýip akyl satýar. Hoja Nasreddin hem ýöriteläp baryp, atlaryň boýlaryny ölçäp çykýar. Gelibem:
– Hakyt boýlaram deň-aýt – diýýär. Gürrüň gyzyşýar. Başga birisi:
– Guýruklary tapawutlydyr, guýruklarynam ölçäp gör – diýip seslenýär. Ependi indi guýruklaryny ölçeýär. Bir haýukdan «Guýruklaram deň eken» diýip dolanyp gelýär. Oturanlaryň arasynda ýaşuly adamam bar eken. Ana, şol ýaşuly:
– Hökman bir tapawutlanýan tarapy bolaýmaly. Gowuja edip barla, hany! – diýýär. Ependi ýaşulynyň aýdyşy ýaly edýär. Esli wagt eglenýär. Soňam gelip şeýle diýýär:
– Ýaşuly mamla ekeni. Ak atyň sagrysy gara atyňkydan ýumşagrak bolup çykdy.
Gözli körden beter kör bolmaz. Hawa, adam kesirlik, sowatsyzlyk körlügine duçar bolsa, iň ýamany şol. Şol zeýilli ynsan gözüniň görüp duran zadynam inkär edýändir. Iň gowy görnüşdenem bolgusyz manylary çykarar. Gülli-gülälekli baglyga eltseň, «meni zibillige alyp geldiň» diýip, ýer depip durandyr. Gowudan erbedi tapawutlandyryp bilmez. Dikdüşdiliginden ýaňa gözi gapykdyr.
Pygamberimiz (s.a.w) «Adamlar bilen akylynyň çatyşyna görä gepleşiň» diýipdir. Şahyr öz goşgusynda şeýle diýýär:
Neçün reňkden gür berýäň köre?
Söz aýtgyn ynsana aklyna görä.


text:
Aqmola oblysynda týrızm salasynyń qyzmetkerleri marapattaldy
KÓKShETAÝ. QazAqparat - Kókshetaýda «Aqmola oblysyndaǵy týrızmniń qoǵamdyq onkúndigi – 2021» aıasynda Dúnıejúzilik týrızm kúnine arnalǵan saltanatty shara ótti, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi oblystyq ishki saıasat basqarmasyna silteme jasap.
Sharaǵa óńirdiń týrıstik salasynyń basshylary, qoǵam qaıratkerleri, týrızm salasyndaǵy memlekettik jáne jeke uıymdardyń basshylary, blogerler, BAQ ókilderi men jýrnalıster qatysty.
Jınalǵandardy oblys ákimniń orynbasary Qanat Ydyrysov jáne «Kazakh Torism» ulttyq kompanııasy basqarma tóraǵasynyń orynbasary Qaırat Sádýaqasov quttyqtady.
Shara barysynda týrıstik jáne qonaq úı salasynyń belsendi qyzmetshileri QR Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń memlekettik nagradalarymen, sondaı-aq óńir basshylyǵynyń Qurmet gramotalarymen saltanatty túrde marapattaldy.
Merekelik baǵdarlamany Aqmola oblysynyń týrızm salasyndaǵy jetistikteri týraly kórme stendteri, ólkemizdiń týrıstik áleýeti týraly ımıdjdik rolıkterdiń beıne kórsetilimi, jarqyn kontserttik qoıylymdar men Kókshetaý qalasynyń tarıhı-ólketaný murajaıyna ekskýrsııa tolyqtyrdy.


text:
Batys Qazaqstanda jol apatynan júrgizýshi kóz jumdy
ORAL. QazAqparat – Batys Qazaqstan oblysynda jol apatynan júrgizýshi kóz jumdy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
BQO polıtsııa departamentiniń baspasóz qyzmeti málim etkenindeı, oqıǵa 18 qyrkúıek kúni Báıterek aýdany aýmaǵynda boldy.
Saǵat 09.00-de Oral-Kırsanov joly boıynda Trekın aýyly tusynda 1991 jylǵy er adam aıdap kele jatqan «Opel» men «Lada Prıora» avtokóligi (1994 jylǵy júrgizýshi) qaqtyǵysqan.
Sonyń saldarynan eki júrgizýshi de aýrýhanaǵa jatqyzyldy.
Keıin «Lada Prıora» avtokóliginiń júrgizýshisi jansaqtaý bóliminde qaıtys boldy.
«Qazirgi kezde QR QK 345-baby 3-bóligine sáıkes sotqa deıingi tergeý amaldary júrgizilýde. Tergeý barysynda birneshe saraptama taǵaıyndaldy. Oqıǵanyń sebep-saldary anyqtalý ústinde. Basqa aqparat QR Qylmystyq is júrgizý kodeksiniń 201-babyna sáıkes jarııalaýǵa jatpaıdy», dep habarlady QazAqparat tilshisine departamenttiń baspasóz qyzmeti.
Eske sala keteıik, budan buryn Oralda Ulttyq ulan jaýyngerleriniń jol apatyna ushyraǵan úsh áıelge qolushyn bergenin jazǵan bolatynbyz.


text:
Aýǵanstannyń soltústik-batysynda Badgıs provınııasynda jol boıynda mına jarylyp, 11 turǵyn qaza tapty dep habarlaıdy "Adyrna" ulttyq portaly zakon.kz-ke silteme jasap.
Jergilikti Tolo News telearnasynyń habarlaýynsha. Abkamarı okrýgindegi joldyń janynda mına jarylǵan.
Zardap shekkenderdiń arasynda áıelder men balalar bar. Aýdan basshysy Hýdadad Taııb qaıǵyly oqıǵaǵa Talıbandy kinálady (bul uıymǵa Qazaqstanda tyıym salynǵan). Radıkaldy qozǵalys bul málimdemelerge áli reakııa bildirgen joq.
«Adyrna» ulttyq portaly.


text:
2020-nji ýylyň sentýabr aýynyň 1-ne Wenada we Aşgabat şäherinde Awstriýa-Türkmen jemgyýeti bilen"Türkmen Maslahatçylar Topary" HJ ("TMT Consulting Group") arasynda hyzmatdaşlyk etmek hakynda gol çekilen Ylalaşygyň esasynda Jemgyýet Geňeşi Türkmen Maslahatçylar Toparyny 2021-nji ýylyň Awstriýa-Türkmen jemgyýetiniň hakyky agzasy hökmünde kabul etmek hakyndaky karara geldi.
- Baş
- Biz barada
- Wakalar
- Hyzmatdaşlar
- Täzelikler
- Iş mümkinçilikler
- Aragatnaşyk
- Hyzmatlar
- Marketing / Satyn Almak


text: 42 Ýakup Müsürde galla bardygyny eşidip+, ogullaryna: «Näme biri-biriňiziň ýüzüne seredişip otyrsyňyz?2 Müsürde galla barmyş. Aç ölmejek bolsaňyz, gidiň-de, galla satyn alyp geliň»+ diýdi.3 Şeýlelikde, Ýusubyň on dogany+ Müsüre galla satyn almaga gitdi.4 Emma Ýakup Ýusubyň inisi Benýamini goýbermedi+. Sebäbi ol: «Benýamine-de bir zat bolaýmasyn» diýdi+.5 Kengan ýurduna-da açlyk düşüpdi. Ysraýylyň ogullary hem beýleki adamlar ýaly, galla satyn almak üçin Müsüre bardylar+.6 Tutuş ýurda Ýusup gözegçilik edýärdi+. Ol dünýäniň ähli künjeginden gelen adamlara galla satýardy+. Ýusubyň doganlary hem gelip, öňünde ýüzlerini ýere berip, tagzym etdiler+.7 Ýusup doganlaryny gören badyna tanady, ýöne özüni tanatmady+. Ýusup olar bilen gödek gepleşip: «Haýsy ýurtdan geldiňiz?» diýip sorady. Olar: «Kengandan geldik, galla satyn aljak bolýarys»+ diýdiler.8 Ýusup doganlaryny tanasa-da, doganlary ony tanamady.9 Şonda Ýusup olar hakda gören düýşlerini+ ýatlap: «Siz içaly! Ýurduň gowşak ýerini görmäge gelensiňiz!» diýdi.10 Olaram: «Ýok, jenabym, biz galla satyn almaga geldik.11 Biz bir atanyň ogullary, halal adamlar, içaly däl» diýdiler.12 Ýusup: «Ýok, siz ýurduň gowşak ýerini görmäge gelensiňiz!» diýdi.13 Şonda olar: «Jenabym, biz 12 dogan+. Kenganda ýaşaýan bir adamyň ogullary+. Körpämiz kakamyzyň ýanynda galdy+, bir inimiz bolsa ýogaldy»+ diýip jogap berdiler.14 Emma Ýusup: «Näme diýseňizem, siz-ä içaly!15 Faraondan ant içýärin, körpäňiz gelmese, hiç ýere gitmersiňiz. Hany göreli, gepiňiz çynmyka?!+16 Biriňiz gidip, iniňizi alyp geliň. Galanyňyz bolsa tussaglykda saklanarsyňyz. Aýdanyňyz dogry bolsa, subut ediň. Ýöne gepiňiz ýalan bolup çykaýsa, faraondan ant içýärin, siz içalydan başga hiç kim däl» diýdi.17 Ýusup olary üç günläp tussaglykda saklady.18 Üçünji gün Ýusup olara: «Aýdanymy ediň-de, başyňyzy gutaryň. Menem Hudaýdan gorkýaryn.19 Eger siz halal adamlar bolsaňyz, bir doganyňyz tussaglykda galsyn. Beýlekileriňiz gidiň-de, galla äkidiň, öýüňizdäkiler aç oturmasyn+.20 Körpe iniňizi hem alyp gaýdyň. Eger aýdanyňyz dogry çyksa, diri galarsyňyz» diýdi. Olar aýdylyşy ýaly-da etdiler.21 Olar biri-birine: «Inimize ýamanlyk edenimiz üçin jeza çekýäris+. Wah, ol näler ýalbarypdy, ýöne çekýän hasratyny görsek-de, nebsimiz agyrmady. Şonuň üçin şu güne düşdük» diýdiler.22 Şonda Ruben: «Şol çaga degmäň diýip kän aýtdym, diňlemediňiz-dä!+ Indi edenimizi egnimiz bilen çekýäris»+ diýdi.23 Olar Ýusubyň edilýän gürrüňe düşünýändigini bilmeýärdiler. Sebäbi ol doganlary bilen dilmaç* arkaly gepleşýärdi.24 Ýusup olaryň ýanyndan bir gyra süýşüp, aglady+. Soň ýene yzyna baryp, olar bilen gürleşdi-de, aralaryndan Şimgony+ alyp, gözleriniň alnynda daňdy+.25 Soňra Ýusup hyzmatkärlerine doganlarynyň haltalaryny galladan dolduryp, hersiniň puluny öz horjunyna salmagy we ýolda iýer-içere zat bermegi buýurdy. Hemme zat Ýusubyň tabşyryşy ýaly edildi.26 Ýusubyň doganlary gallany eşeklerine ýükläp, ýola düşdüler.27 Olaryň biri düşlän ýerlerinde eşegine iým bermek üçin horjunyny açdy. Görse, horjunynyň agzynda puly duran eken.28 Şonda ol doganlaryna: «Serediň, pulumy yzyna salypdyrlar!» diýdi. Muny eşidip, doganlarynyň ýüregi ýaryldy. Gorkudan ýaňa sandyrap, biri-birlerine seredip: «Hudaý bizi näme üçin beýle güne saldyka?» diýdiler.29 Olar Kengana, kakalarynyň ýanyna baryp, bolan zatlary ýekän-ýekän gürrüň berdiler:30 «Ýurduň baştutany bize içalydyr öýdüp, gödek gepleşdi+.31 „Biz içaly däl, halal adamlar+.32 Özümizem 12 dogan+, barymyz bir atanyň ogullary. Bir inimiz-ä ýogaldy+, körpämiz Kenganda, kakamyzyň ýanynda galdy“+ diýdik.33 Emma ol: „Aýdanyňyz çyn bolsa, bir doganyňyz bärde galsyn+. Galanyňyz bolsa öýüňizdäkiler aç oturmaz ýaly, biraz galla äkidiň+.34 Körpe iniňizi hem alyp gaýdyň. Şonda siziň içaly däl-de, halal adamlardygyňyzy bilerin. Doganyňyzy goýbererin. Onsoň, ýurtdan aljak-goýjak zatlaryňyzy arkaýyn alyberiň“ diýdi».35 Haltalaryny boşadanlarynda, hemmesiniň pully torbasy çykdy. Muny görüp, özleriniň-de, kakalarynyň-da ýüregi ýaryldy.36 Ýakup dady-perýat edip: «Siz meni çagasyz goýduňyz!+ Öň-ä Ýusuby+, soňam Şimgony ýitirdim+, indi Benýamini hem äkitjek bolýaňyzmy? Men bir bagty gara adam ekenim!» diýdi.37 Şonda Ruben kakasyna: «Eger Benýamini yzyna getirmesem, iki oglumy öldüräý+. Men Benýamin üçin kelläm bilen jogap bererin, sag-aman yzyna getirerin»+ diýdi.38 Emma Ýakup: «Ýok, oglum siz bilen gitmez. Şonsuzam agasy ölüp, ýeke galdy+. Ýolda çagama bir zat bolaýsa, çal başymy agyr derde salarsyňyz+. Soň meni göni äkidip jaýlaýmaly bolarsyňyz*»+ diýdi.


text:
Ámirhan Balqybek. Perghauyn aqynnyng qúpiyasy (jalghasy)
Músa payghambar mysyrlyq pa?
Músa payghambar mysyrlyq pa?
Tarih paraqtary kiyeli kitapta «Tәnirining tandauy týsken halyq» retinde atalatyn evrey últyna jasalghan talay-talay qysastyqtardy biledi. «Tәurattan» belgili Mysyr men Babyl qúldyghy, Rim shapqynshylyghy, HIH ghasyrdaghy atyshuly «Dreyfus isi», Reseydegi «qara jýzikter», fashistik Germaniya jәne qanqúily Holokost, búl tizim osylay sozylyp kete beredi. Tipti dýniyelerinen jylylyqtyng lebi esetin jýzi jaydary aqsaqal Valiter Skottyng ózi de búl taqyrypty ainalyp óte almapty. Onyng әigili «Ayveno» romanynda da orta ghasyrlarda Angoiyany otarlaghan norman serilerining evrey kópesi men onyng qyzyna jasaghan qiyanattary turaly birqydyru әngime bolatyny bar.
IYә, evrey tarihyn tauqymet pen azap, qayghy-nala men kóz jasynan qúralghan deuge bolady. Biraq evreyler tek ózgelerding tarapynan ghana qiyanat kórdi me eken/ Óz halqynyng úly tarihyn tútqyndardyng ishinde evrey perzentteri de bolmady dep aita alamyz ba? Joq, aita almaydy ekenbiz. Tarih betteri onday oqighany da biletin bolyp shyqty. Jәne búl oqighany evrey tarihy men dýnie tanymyna jasalghan eng auyr soqqy deuge bolatynday.
«Tәn jarasy jazylar, jan jarasy jazyla ma?» Búl sózdi ansaryna qoly jetpegen kez kelgen mәjnýn múnlyqtyng aitatyny mәlim. Biraq mәseló tek mahabbatta emes, sening últynnyng tarihynda, san ghasyrlar úrpaqtan-úrpaqqa múra qylyp ayalap ústaghan baba dininde, sol dinmen egiz qozyday bolyp birge bite qaynasyp ketken dilinde bolsa she? Jәne sol tarihynnyn, dining men dilinning negizin әldekim, әldekim emes-au, óz qandasyng kýirete joqqa shygharyp jatsa ne bolmaq? Jәne ol bauyryng anau-mynau emes, bedelin әlem moyyndaghan, qaysybireuler HH ghasyrdyng payghambary dep úlyqtaudan da tayynbaytyn úly ghalym bolsa?
Mine, Gitler qyrghynynan sәl búryn, ekinshi dýniyejýzilik soghystyng qarsanynda evrey últyna jasalghan soqqy dep dәl osynday mazmúngha ie edi. Syzat-jaraqat aldymen tәnge emes, jangha, bәlkim jýrekke týsti. Jәne búl soqqyny jasaghan ózge emes, evreyding ózi, adamtanudaghy eng songhy jetistik - psihoanalizding atasy sanalatyn úly ghalym Zigmund Freyd bolatyn.
Sonda adam janynyng qaltarys-búltarystaryna ýniluding has sheberi esepteletin Zigmund Freyd «ne býldirdi» deysiz ghoy? Bәrin býldirdi.
Ol eng aldymen «Biz Qúdaydyng qalauy týsken halyqpyz» degen san ghasyrlardan beri kele jatqan jaraly jangha shipa ispetti evreylik týsinikting byt-shytyn shyghardy. IYә, iyә, Músa payghambardy «evrey qauymynan emes, perghauynnyng tәrbiyesin kórgen tegi jat mysyrlyq» edi dedi. Qazaqtyng birtuar aqyny Júmeken Nәjimedenovting «Keybir elding Qúdayy da kóshirme» dep keletin jyr joldarynyng rasymen de aqiqattyghyn dәleldedi. Áriyne, adamzat tarihyndaghy, eng alghashqy monoteistik (birqúdayshylyq) din bolyp sanalatyn evrey iudaizmining abyroy-ataghyna núqsan keltire oty¬ryp, Freydting týsindiruinde evrey iudaizmi kóne Mysyr (Egiypet) perghauyny ústanghan, memlekettik din retinde endirmek bolyp talpynghan senimning janalanghan, evrey topyraghynda damytylghan plagiat núsqasy ghana bolyp shyqty.
Freydting ósiyeti ispetti eng songhy «Músa payghambar jәne birqúdayshylyq» atty enbegi (1939 jyly jeke kitap bolyp shyqqan) osynday oqyrmanyn esten tandyrar mәlimdemelerge toly edi.
Búl enbeginde psihoanalitik Freyd eng aldymen tariyh¬shy hәm til mamany retinde tanyldy. Dәliregi, ony «óz oiynan eshtene de shygharghan joq, ózine deyin de әrtýrli ghalymdardy mazalap kelgen Músa payghambar ómirin qatysty kýdikti jattardyng qaranghy týkpirlerine jaryq týsiruge ghana talpyndy» degen dúrys bolar. Sonymen, Músa payghambardyng eshqanday da evrey emes, tolyqqandy mysyrlyq ekenin dәleldeu ýshin Freyd qanday derekter men dәiekterge jýgindi deysiz ghoy? Búl ýshin Freydting óz enbegine ýnilgen jón: «Eng aldymen bizdi Músa payghambardyng túlghasynda qyzyqtyratyn nәrse - onyng ivrit tilinde Moshe dep dybystalatyn esimi. Endi «Búl esim qaydan shyqqan, ne maghyna bildiredi?» degen saualdar qoyayyq. Ózimizge belgili bolghanynday, búl saualdargha Shyghudyng («Tәurattyn» bólimi) ekinshi tarauynda jauap beriledi. Onda Mysyr perghauynynyng qyzy sәbiydi Nil ózenining suyna túnshyghyp óluden qútqaryp túryp, «Sudan alynghan», yaghni, esimi Moshe bolsyn degeni turaly aitylady.
Degenmen búl týsindirme jetkiliksiz. Óitkeni, iudey sózdik qorynda búl sózding «tartqylaushy, dep týsiniletin basqalay da núsqasy bar. Ózara kirikpeytin búl eki týsindirmege biz óz tarapymyzdan eki birdey dauly pikir aita alamyz: aldymen, Mysyr perghauynynyng qyzy, әriyne. Nil ekendigi kýmәndi sudan qútqaryp alghan sәbiyge óz ana tilindegi attardy bylay qoyyp, iudey esimin qoyy tipti de qisyngha kelmeydi.
Ekinshiden, birazdan beri mamandar tarapynan «Músa» esimining shyghu tórkini mysyrlyq boluy mýmkin degen pikirler aitylyp jýr. Osynday pikirlerding jiyntyq núsqasy retinde «Egiypet tarihy» (1906) dep atalatyn klassikalyq enbekting avtory Bristedting jaqynda ghana shyqqan «Úyattyng oyanuy» (1934) kitabynan myna ýzindini keltirgim keledi: «Onyn, Músanyng esimi mysyrlyq ekenin atap ótken lәzim. Búl mysyrdyng «mos», yaghni, «bala» degen sózi. «Amen-mos», yaghni, «Amonnyng balasy» nemese «Ptah-mos», yaghni, «Ptahtyng balasy» degen núsqalardyng týri...
Keyinnen Mos («bala») degen ekinshi týbiri ghana qalyp, aitugha birshama jenildendirilgen. Músanyng әkesining bala¬¬sy¬nyng esimining aldyna Amon nemese Ptah sekildi qúday¬lardyng birining esimin qoyghanyna eshqanday kýmәnim joq...» (Zigmund Freyd, «Moiysey y monoteizm», internettik núsqasy, 1-2 better).
Osylaysha, zertteuin aldymen Músa payghambardyng esimin ejikteuden bastaghan Freyd múnymen toqtalyp qalmaydy. Músanyng ómirde shyn bolghan tarihy túlgha ekenin, onyng Mysyr perghauyny Amenhotep IÝ sarayynda tәrbiyelengen belgisiz Egiypet aqsýiegining balasy boluy mýmkindigin tilge tiyek etedi. Tipti qaradýrsindeu bolsa da alghashqy monoteistik dinning negizin qalaushy esepteletin osy perghauynnyng tikeley shәkirti, izbasary edi dep te salady.
Qysqasy, Freyd óz enbeginde evrey iudaizmining ayaghyn aspannan bir-aq keltirgen-di.
Evreyden evreyshe qorghanu
Qazaqta әzil-shyny aralas «qojagha qoja ghana qojandaydy» degen sóz bar. Búl sózdi osy arada ónin sәl ózgertip, evrey aghayyngha da baylanystyryp aitugha bolatyn sekildi. Áriyne, әlem moyyndaghan Freydke taghy da әlem moyyndaghan evrey balasynyng ghana shamasy kelmek. Solay bolyp shyqty da. Endi evrey balasy evrey ospadarlyghynan óz halqynyng namysyn qalay qorghaghandyghyna qysqasha toqtala keteyik.
Birde qolyma jayma bazardan amerikalyq evrey tarihshysy Immanuil Velikovskiyding «Edip jәne Ehnaton» hәm «Týnek qoynauyndaghy ghasyrlar» atty eki enbegi týsti. Kitap satushy búl kitaptardy «evrey halqynyng dertine shipa bolyp kelgen balizamy» dep týsindirdi. Tarihshy bi¬rinshi enbeginde Edip patsha turaly әfsananyng (Freyd psihoanalizmining basty janalyghy bolyp sanalatyn «Edip kompleksinin» basty keyipkeri) tarihy týp negizin izdey otyryp, anyzdyng aqiqat súlba ózegin jasaugha talpynady. Tarihshy birinshi kezekte Edip patshalyq qúrghan qalanyng Grekiyadaghy Fivy emes, Egiypet Fivysy ekendigin dәleldeydi. Óitkeni, anyzdaghy Edipke júmbaq jasyratyn Sfinks eskertkishi osy tónirekke ornalasqan (qanaty synyp, múrny mýjilgen búl tarihy jәdigerdi Mysyr piramidalarynyng manynan әli kýnge tamashalaugha bolady). Yaghni, әfsana tudyrushylardyng qiyalyna qanat bitirgen qúbyjyqtyng týpnúsqasy osy Sfinks eskertkishi bolugha tiyis. Demek, Edip jolaushylap kele jatyp kezdestirgen qalanyng shyn aty da әfsanadaghyday jeti qaqpaly Fivy emes, tariyh¬tan belgili Nil jaghasyndaghy No-Amon («Amonnyng reziydensiyasy») shahary bolyp shyghady. Búdan keyin ghalym «Edipting ózi de Mysyr perghauyndarynyng biri boluy kerek» degen oidy negizge ala otyryp, izdenis jasaydy. Tarihy derekterdi әfsana jelisimen sabaqtastyra damytu arqyly Edipting prototiypi Mysyr perghauyny Amenhotep IÝ (Ehnaton perghauyn - Freydte Músa payghambardyng ústazy sana¬latyn Mysyr biyleushisi - Á.B.) boluy kerek degen she¬shimge keledi.
IY.Velikovskiy әfsanadaghy Edip pen tarihtaghy Ehnatondy úqsastyratyn birneshe derekter men dәiektemelerdi de algha tartady. Ol úqsastyqtar mynaday:
1. Ehnaton (Amenhotep IÝ) turaly әkesi Amenhotep III túsyndaghy jazbalarda eshqanday derek joq. Onyng keskini búl kezdegi barelifterde de kezdespeydi. Al baghzy Mysyr suretshilerinin, bәlkim, saraydyng jazylmaghan zany boyynsha, patsha otbasy barelifterde әdette tolyq keskindeletin bolghan. Yaghni, Ehnaton taqqa otyrghangha deyin syrtta boldy, saray suretshilerining kózine týsken joq. Ákesi ólip, taqqa múrager retinde elge qayta oralghanda, sheshesi Ty patshayym biylik jýrgizip jatqan-dy.
Edip turaly anyzda da osy jeli. Biraq naqty tarihtan góri aqyn bayandaushynyng kórkem qiyalyn angharatyn әfsanalyq boyau basymdau. Ákesi Lay kóripkelgen bolashaq úly¬nyng (Ediyp) ózin óltiretinin, tughan sheshesine ýilenip, bala sýietinin biledi. Óz ómirine qauiptengen patsha qolynda jana tuylghan sharana nәresteni qyzmetkerlerining birine dalagha aparyp tastaugha búiyrady. Jәne bir qyzyghy, әldebir sәt¬tiliktermen sәby aman qalyp, kórshiles patshalardyng biri¬ning qolynda tәrbiyelenip, er jetedi. Keyinirek taghdyrdyng aidauymen óz qalasyna qayta oralghanda, iyesiz taqtyng ýstinen týsetini jәne bar. Sosyn, bayaghy kóripkel aitqanday, taqqa otyryp, sheshesimen nekesin qidyrady.
2. Taqqa otyrghan Ehnatonnyng alghashqy júmysy tarihy eskertkishter men shejire jazbalardan óz әkesining esimin óshirtu bolady. Ghalym múny «әke meyirimin kórmegen, qayta onyng tarapynan qudalaugha týsken balanyng ekining birine úghynyqty qarapayym ishki renishi edi» dep týsindirgisi keledi (Búl enbekting Freyd psihoanalizmining negizgi tújyrymdaryn joqqa shygharu ýshin jazylghanyn úmytpaghan jón - Á.B.).
Áfsanadaghy Edip bolsa, әkesining esimin tarihy jazblardan óshirtkizumen әuestenbeydi. Bar bolghany, ony әkesi eke¬nin bilmey óltirip qoyady. Biraq ghalymnyng pikirinshe, әfsanadaghy әkeni óltiru men ómirdegi onyng esimin tarihy derek kózderinen óshirtkizu ózara motivteri úqsas әreketter bolyp tabylmaq.
Áfsanadaghy Edip óz tósektesining tughan sheshesi ekenin keyinirek kóripkelden bilgen kezde, bilmey jasaghan kýnәsi ýshin ózin otqa da, sugha da laqtyrady. Dala kezip, qanghyryp ketedi. Áke aldyndaghy kýnәdan ózin-ózi qarabet sezinip, júrt betine qaray almaytynday halge týsedi. Velikovskiyding pikirinshe, tarihtaghy Ehnaton da (al ol әfsanadaghy Edipting prototiypi ghoy - Á.B.) әke esimine, әke ruhyna, tipti ol sengen dinge «qiyanat» jasaghany ýshin jergilikti túrghyndar tarapynan moralidyq túrghydan azghyndaghan kýnәhar jan retinde jekkórushilik sezimderin tudyrghan boluy әbden mýmkin. Al әfsana keyipkerining kýnәsin sezinip, dala ketuin keyinirekte naqty tarihy oqighadan úrpaqqa aitar taghylymy bar anyz tudyrushy aqyn qiyalynyng jemisi dep tanugha bo¬lady.
Velikovskiy, sonday-aq, anyzdaghy Edipke de, tarihtaghy Ehnatongha da tәn dene kemistikterin de algha tartady.
3. Edip te, Ehnaton da ómirlerining songhy jaghynda saray manyn¬daghylar men din ókilderi tarapynan qughyngha úshyraydy. Velikovskiyding tújyrymdauynsha, tarihy Ehnaton men әfsanalyq Edip arasyndaghy songhy úqsastyq osy. Biri әfsanada, biri tarihta iz qaldyrghan olardyng shyn mәninde bir adam ekendigine osy dәlelder de jetip artylady.
Velikovskiy әngime bolghan osy enbegining sonynda «Freyd Ehnaton is-әreketinen ózining әinigi janalyghy «Edip kompleksine» negiz bolghan beysana ishki qozghaushy kýshterdi angharmady, qayta kýnәhar Ehnatondy evreylerding el kósemi bolghan Músa payghambardyng ústazy retinde úlyqtaymyn dep әbden aljasty» dep kinәlaydy. IYә, osylaysha evrey Velikovskiydi evreyding qorasyna tas atqysy kelgen taghy bir evrey balasy Freydting ghalym retindegi bedel-abyroyyn ony maqtap otyryp-aq tas-talqan etti deuge әbden bolatynday.
Biraq olay bolmasa she? Mysaly, Freyd ózining qorytyndy ispetti songhy enbeginde tarihta shynymen bolghan oqighalargha shyndyqtyng sәulesin týsirgen, odan talay ghasyrlar boyy evrey halqy angharghysy kelmey kelgen aqiqattyng súlbasyn tanyghan bolsa she? Áriyne, búl jerde kimning aq, kimning qara ekendigin anyqtau ýshin eki ghalymnyng da basty keyipkerleri ispettes perghauyn Amenhotep IÝ-ning ózining ómirine ýnilip kóruden basqa jol joq.
«Tәurattaghy» kóshirmeler. Búl qalay?
IYә, Amenhotep IÝ tarihta rasymen de bolghan adam. Áke ornyna taqqa otyrghan ol jana dindi dәriptedi. Esimin ózgertip, ózin Ehnaton (Kuniton) dep atady. Perghauynnyng reziydensiyasyn Nilding kelesi betine, jana qala Ahmet-Atongha kóshirtti. Mine, osy Ehnatonnyng dәriptegen jana dinin kóptegen ghalymdar monoteizmning (bir Qúdaygha syiynushylyq) alghashqy ýlgisi dep esepteydi. Ehnatonnyng jalghyz Qúday retinde Kýndi dәriptegeni jәne búl dinning basty simvoly shashaqty Kýn shenberi bolghany belgili. (Al múnday shashaqty Kýn shenberlerin bizding Úly Dalanyng qay-qay búryshynan da kezdestire alatynynyzgha esh kýmәn joq - Á.B.).
Ehnatonnyng jana dini qalyng búqaradan qoldau kórse de, saray manyndaghylar men bayyrghy din biylik tónire¬gin¬degiler úiymdastyrghan býlik nәtiyjesinde taqtan taydyrylyp, dinbúzar retinde qughyn-sýrginge úshyrady.
Bizge Ehnatonnan qalghan birshama Kýn Tәnirige madaq ai¬tylatyn jyrlardyng mәtinderi belgili. Olardyng birinde my¬naday jyr joldary bar:
Jerdi sening núryng orap jatyr...
Sen óz mahabbatynmen adamdargha ómir syilaysyn.
Ózing tym alystasyn, biraq núryng jerde...
Sen jerge núryndy tókkende,
Aghashtar býrshik jaryp,
Shóp kógeredi.
Qústar saghan madaq aityp, qanatyn qaghady...
Áyel jatyrynda balany,
Erkek belinde úryqty jaratatyn da Sensin,
O, Kýndidardy Qúday...
Basqasyna kýmәn bolsa da, Ehnatonnyng adamzat balasy biletin eng alghashqy úly aqyndardyng biri ekenine esh shәk keltiruge bolmaydy. Ehnaton jyrlary men «Tәurattaghy» qaysybir psalomdardyng mәtinin salystyra kelip, bayyrghy әdebiyet mamandary da osynday pikirge úiidy. Eng aldymen olardy tanqaldyratyny - perghauyn aqyn qiyalyna tiyesili jyr joldarynyng tikeley «Tәurattaghy» evrey payghambarynyng auzynan shyqqanday әser qaldyratyndyghy. Ózara úqsastyqtar menmúndalap, kózge úryp túrady. «Múnday sәikestikterdi bayqaghanda, eriksiz eki tuyndynyng arasynda qanday da bir tyghyz baylanys boluy kerek degen oigha qalasyn. Ehnaton gimni men iudey psalomynyng ortaq siriyalyq týpnúsqasy bolmady ma eken degen saual boy kóteredi. 103-psalom tikeley perghauyn ólenining әserimen jazylghan boluy mýmkin ekendigin de joqqa shyghara almaysyn. Áriyne, eki payymdamany da esepten shygharyp tastaugha bolmaydy. Biraq Ehnatonnyng qaytalanbas joghary aqyndyq quatyn eskersek, dúrysy perghauyn aqyn ólenining mәtini psalom avtorynyng qiyalyn qozghaushy ýlgi bolghan deuge әbden bolatynday» (Artur Veygall, «Ehnaton», Moskva, «Sentropoligraf», 2004 j., 148 b).
Al endi osynday jekelegen óleng joldary úrlanyp bolsa da «Tәurat» betterine kirip ketken perghauyn aqyndy diny reformator bolugha, Músa sekildi payghambardyng ústazy retinde dәripteluge layyq emes edi dep aita alasyz ba? Áriyne, aita almaysyz. Demek, Freydtin, evrey perzentinin, óz halqynyng tarihyn teristegendey, onyng «Qúdaydyng qalauy týsken halyq» ekendigine kýmәndanghanday bolyp otyryp aitqan joramalynda da bir shyndyqtyng úshqyny jatqan bolghandyghy ghoy.
Freyd óz enbeginde («Músa payghambar jәne bir qúdayshylyq») «Mysyr perghauynynyng jana dindi qalyptastyrudaghy әreketteri sәtsizdikke úshyraghannan keyin, onyng jolyn quushylardyng birazy qúldyqtan bosanghan evreylermen birge jana Otangha attandy, olardy da, evreylerdi de perghauynnyng shәkirti, týbi mysyrlyq Músa payghambar basqardy, monoteizmdi evreylerding arasynda alghash jan-tәnimen dәriptegen perghauyn aqynnyng osy izbasary edi» degen joramal jasaydy. Búdan keyin «Óz elinde payghambarlar bolmaydy» degen úly sózding aqiqattyghyna qalay ilanbassyz!
Ehnatonnyng esimi óz Otanynda qarghysqa úshyrady, esesine evreylerding baghy jandy, olar «Tәnirining tandauy týsken halyq» degen abyroy-ataqqa ie boldy.
Mine, osy oqighalardyng kóne mysyrlyq bayandalu núsqasynan habardar bolghan kóne grek aqyndary perghauyn aqyndy әfsanalyq qaharman dengeyine kóterip jiberdi. Biraq búl әfsanada onyng jan-dýniyesine, is-әreketterine qozghau bergen negizgi kýsh, yaghni, oqighalardyng diny astary úmyt qaldyryldy. Búl ýshin bayyrghy elladalyqtardy kinәlaugha da bolmas. Zevsi, Apollony men Afinasy bar halyqqa Mysyrdyng perghauyn aqyny tabynghysy kelgen Kýn Tәniri nege kerek bolmaq? Ellinder týgili mysyrlyqtardyng ózi de odan bas tartty emes pe! «Óz elinde payghambarlar bolmaydy». Taghy da sol qanatty sóz aldan shyghady. Tek Músa emes, Ehnatonnyng taghdyryn da osy sózding ayasyna syighyzyp jiberuge bolatynday. Biraq adamzat balasy óziniz úly perzentterinen bas tartsa da, tarihtan bas tarta almaydy. Jasandy emes, shynayy ta-rihtan. Óz halqyn sýiip túryp, onyng shamyna tiyetin ózi týi¬¬singen aqiqat tarihtan býgingi zamannyng úly perzenti Zigmund Freyd te teris ainalyp kete almady. Óitkeni ruh tarihyna baqay esep pen kónil jyqpastyq jýrmeytinin evrey halqynyng osy bir úly perzenti jaqsy biletin.
Týiin
Edip turaly grek әfsanasynda da, Ehnaton jayly kóne Mysyr tarihy derekterinde de keyipkerding jat elde, ózge patshalyqta tәrbiyelengeni turaly aitylady. Eger «әfsanadaghy Edip pen tarihtaghy Ehnaton bir adam edi» degen Immanuil Velikovskiyding qisynyna senetin bolsaq, onda grek әfsanasy men Freydting enbegindegi basty qaharmannyng ba¬l¬alyq shaghy ótken búl elding qay el ekendigin anyqtau da eki evrey oqymystysy ózinshe týsindirip otyrghan oqigha¬¬lar¬dyng shyndyqqa úmtylghan shyrayyna qosymsha aiqyndaushy renkter bere týsetindey. Sebebi, bala Ehnatonnyng (Edip deuge de bolady) dýniyetanymy, ómirge kózqarasy, aqy¬ndyq daryny osy ózi tәrbiyelengen elde qalyptasqanyn kim joqqa shyghara almay. Tipti Ehnatonnyng keyin ózining Mysyrgha alyp barghan dinining negizin osy elden, ósip, erjetken ortasynan qabyldaghan boluy da әbden mýmkin ghoy. Tarih múnday boljamdy da joqqa shygharmaydy.
Sonymen, bolashaq perghauyn aqynnyng balalyq shaghy ótken el baghzy zaman kartasynda iz qaldyrghan qay el boluy mýmkin?
Velikovskiy búl eldi Mittaniya (býgingi Irannyng territoriyasynda bolghan baghzy ariyler memleketi) edi deydi. Jәne Ehnatonnyng naghashy júrty bolghan boluy kerek dep topshylaydy. Ariylerding baghzy zamanda býgingi qazaq dalasynan ketkenin, olardyng rasymen-aq Kýnge tabynghanyn eskersek (taghy da aitamyz, qazaq dalasynyng qay búryshynan da shashaqty kýn beynesi bederlengen baghzy zaman suretterin kezdestiruge bolady - Á.B.), onda bolashaq perghauyn aqynnyng ariyler arasynda bolyp, olardan jana dindi qabyldap, keyin óz eline aparuy mýmkin degen joramal әbden-aq shyndyqqa janasatynday. Oqighalardyng osylaysha óristeui rastyghyna Freyd te qosylady: «Biz Músa uaghyzdaghan úly diny iydeya onyng óziniki bolghan joq, Ehnatonnan alyndy» dep esepteymiz. Al dinning negizin qalaushy retinde úly¬lyghyna eshqanday da kýmәn joq Ehnaton ony Aziya¬nyng alys týkpirleri nemese jaqyn mandarynan jetken emeurinderden anasynyng aralasuy arqyly anghardy (Ehnatonnyng anasy jat jerlik edi degen pikir bar. Qazir joqqa shygharyldy degenmen biz osy boljamnyng rastyghyna qosylamyz) nemese basqa joldar arqyly qabyldady» (Z.Freyd, «Moiysey y monoteizm», internettik núsqasy).
IYә, osylay, Ehnaton bayyrghy qazaq dalasynan barghan naghashylarynyng dinine jiyendik jasady. Ony qary qarata damytyp, eng alghashqy monoteistik din dengeyin kóterdi. Biraq óz elinde qoldau tappady. Ehnatonnyng basynan baq tayghasyn adal shәkirti Músa jәne basqa da izbasarlary búl dinning evreyler arasynda tarap, monoteizmning saqtalyp qaluyna enbek sinirdi.
Monoteizmning bizge beymәlim bolyp kelgen alghashqy sapary osylaysha qazaq dalasynan bastalyp edi. Kim biledi, bәlkim Maghjan aqynnyn:
Qayghylanba, soqyr sorly, shekpe zar,
Men - Kýn úly, kózimde Kýn núry bar.
Men kelemin, men kelemin, men kelem
Kýnnen tughan, Gunnen tughan payghambar,-
dep keletin jyr joldarynda perghauyn Ehnaton aqynnyng alys ghasyrlardan býginge jetken oi-armanynyng janghyryghy jatqan da bolar-au!
IYә, bir Qúdaygha senushilikke bastaytyn jol eng alghash Qazaq dalasynan bastau alghan.
(jalghasy bar)
"Abay-aqparat"


text:
Türkmenistan pandemiýa başlaly bäri daşary döwletlerde galan raýatlaryny ýurda getirmegini dowam etdirýär. Türkiýeden ýurda dolanan türkmenistanlylar soraga çekilip, iki hepdelik hökmany karantine ýerleşdirilýär. Bular barada Azatlyk Radiosynyň Türkmenistandaky habarçylary we hökümete tarapdar “Türkmenportal” neşiri habar berýär.
24-nji sentýabrda giçlik "Türkmenhowaýollary" kompaniýasynyň Boeing-777-200LR çarter uçary Stambuldan Türkmenabadyň aeroportuna geldi. Bu uçarda koronawirus pandemiýasy sebäpli uçuşlar bes edilenden soň daşary ýurtlarda galmaga mejbur bolan türkmen raýatlarynyň takmynan 283 sanysy Türkmenistana getirildi.
“Türkmenportal” neşiri aeroportuň maglumat gullugyna salgylanyp, bu uçuşyň Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň buýrugy bilen gurnalandygyny aýdýar.
"Bütindünýä saglyk guramasynyň (BSG) tekliplerine laýyklykda, Türkiýeden çarter reýsinde gelen raýatlaryň ählisi iki hepdelik karantin astynda saklanar" diýip, neşir belleýär.
Bu uçar reýsinde gelen türkmenistanlylaryň birnäçesi bilen söhbetdeş bolan Azatlygyň ýerli habarçysy Stambul uçarynda ýurda dolanan ýolagçylaryň ählisiniň soraga çekilendigini habar berýär.
"Olara "Nirede işlediň? Nirede ýaşadyň? Näme bilen meşgullandyň?" ýaly soraglary beripdirler. Aeroportuň işgärleri olaryň ähli goşlaryny açyp dörüpdir. Olaryň mobil telefonlaryny ellerinden alyp, bagažynyň içine goýdurypdyrlar we şol goşlary aeroportuň bagaž saklanýan terminalyna geçiripdirler. Şeýle-de olaryň ýany bilen getiren çilimi 2-den köp bolsa, aeroportuň işgärleri hiç hili düşündiriş bermezden, "bolanok" diýip alyp galypdyr" diýip, gizlinlik şertinde söhbetdeş bolan lebaply habarçy 28-nji sentýabrda gürrüň berdi.
Mundan öň Azatlygyň ýurt içindäki ygtybarly çeşmeleri Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň türkmen raýatlaryny Türkiýeden iň soňky nobatda göçürmek kararyna gelendigini we munuň türkmenistanlylaryň bu ýurtdaky protest aktiwligi bilen baglanyşyklydygyny habar beripdiler.
Habarçynyň sözlerine görä, Stambul reýsinde ýurda dolananlaryň arasynda Germaniýadan we Nýu-Ýorkdan gelen türkmen raýatlary hem bar. Ýolagçylaryň jemi sany takmynan 283 adama barabar bolup, olaryň 70%-i Lebabyň köpugurly hassahanasynda, galan bölegi harby çadyrlarda karantinde saklanýar.
"Stambuldan gelen uçarda maşgalaly raýatlar, şol sanda aýallar, erkekler, çagalar, ýagny ähli ýaşdaky adamlar bar. Köpugurly hassahana ýaş çagaly eneler we näsaglar ýerleşdirildi. Çagaly eneleriň ýoldaşlary harby çadyrda saklanýar. Gelen raýatlaryň 10%-i studentler bolup, galanlary işlemäge giden raýatlar. Olaryň arasynda bejergi almana giden we pandemiýa sebäpli uçar reýsleri ýatyrylyp, dürli ýurtlarda galan raýatlar hem bar" diýip, habarçy belledi.
Habarçy karantin zolaklaryna ýerleşdirilen raýatlaryň 14 günüň dowamynda 3 gezek test tabşyrmalydygyny, olaryň her biriniň bahasynyň 100 manada barabardygyny aýdyp, munuň raýatlaryň öz hasabyna amala aşyrylýandygyny hem belledi.
"Mundanam başga olar gan barlaglaryndan, şol sanda SPID analizinden geçmeli. Olaryň rentgen suratlary alynýar. Bularyň ählisi tölegli bolup, diňe raýatlaryň iýýän iýmitleri mugt berilýär" diýip, habarçy aýtdy.
Belläp geçsek, çadyr lagerindäki şertler barada resmi maglumat ýok. Ýurduň saglygy saklaýyş resmileri we metbugat serişdeleri hem bu barada habar bermeýär. Ýöne karantindäki adamlaryň garyndaşlarynyň Azatlyga habar bermegine görä, bu zolakdaky şertler ol ýerdäki adamlarda nägilelik döredýär. Ýöne karantin işgärleri we saglyk resmileri şertleri gowulandyrmak barada özlerine edilýän arz-şikaýatlara üns bermeýär.
Azatlygyň habarçysy Stambul-Türkmenabat aralygynda ýene bir çarter uçuşynyň boljakdygyny we munuň 30-njy sentýabrda amala aşyryljakdygy barada gürrüňleriň bardygyny hem belledi.
"2021-nji ýylyň apreline çenli hemme, hatda welaýatlaryň arasyndaky transport çäklendirmeleriniň saklanyp galjakdygy aýdylýar. Daşary ýurtlara çarter reýsleri bolmaz, diňe raýatlary ýurda getirmek üçin ýöriterleşdirilen reýsler bolar" diýip, habarçy ýagdaý bilen gönüden-göni tanyş ygtybarly çeşmä salgylanyp belledi.
Azatlyk Radiosy bu aýdylanlar barada Türkmenabadyň aeroportundan, "Türkmenhowaýollary" kompaniýasyndan goşmaça maglumat alyp bilmedi.
Bu aralykda, Azatlygyň beýleki bir habarçysy 28-nji sentýabrda Belarusda galan türkmen raýatlaryny Türkmenistana alyp gaýtmak üçin ýene bir çarter uçuşynyň gurnaljakdygyny we bu uçaryň agşam sagat 23:00 töwereginde Türkmenabadyň aeroportuna gonjakdygyny habar berýär.
Bu barada 27-nji sentýabrda “Türkmenportal” neşiri hem habar çap etdi. Neşir aeroportuň maglumat gullugyna salgylanyp, Minsk-Türkmenabat uçuşynyň "Türkmenhowaýollarynyň" Boeing 737-800 ýolagçy uçarynda amala aşyryljakdygyny we munuň Türkmenistanyň hökümetiniň buýrugy bilen gurnalýandygyny mälim etdi.
Türkmen häkimiýetleri öz raýatlaryny ýurda getirmek planlaryny awgustyň ortalarynda yglan etdiler. Türkmenistanyň hökümeti mundan öň, pandemiýa çäklendirmeleri sebäpli ozal yzyna dolanyp bilmedik türkmen raýatlaryny yzyna getirmek üçin Russiýa, Belarusa we Hindistana çarter uçuşlaryny gurady.
25-nji sentýabrda “Türkmenportal” neşiri "Sputnik" websaýtyna salgylanyp, 23-nji sentýabrda Türkmenistanyň 120 raýatynyň Özbegistandan gury ýer ýollary arkaly öz watanyna gaýdyp gelendigini habar berdi.
Türkmenistan COVID-19 bilen bagly ýekeje wakanyň hem hasaba alynmandygyny öňe sürýär. Türkmen hökümeti pandemiýa döwründe daşary ýurtlarda galan türkmenistanlylaryň sanyny we häzire çenli olaryň jemi näçesiniň ýurda gelmegine kömek edilendigini anyklaşdyrmaýar.
Daşary ýurtlardaky türkmen raýatlary türkmen hökümetini, şol sanda Türkmenistanyň daşary ýurtlardaky ilçihanalaryny we konsullyklaryny öz raýatlary hakynda alada etmezlikde hem-de olar üçin goşmaça kynçylyk döretmekde tankyt edýärler.
Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383.
Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu meýl: azathabar@derweze.net we sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPNulgamymyzy Android ulgamlary üçin ýükläp bilersiňiz. Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär.urkmenistant


text:
Şu gün Tokio ― 2020 Olimpiýa oýunlarynda erkekleriň arasynda 100 metr aralyga arkanlygyna we zenanlaryň arasynda 100 metr aralyga brass usulynda ýüzmek boýunça ýaryşlar başlandy. Bu görnüşlerde biziň ýurdumyza 26 ýaşly Merdan Ataýew bilen Olimpiýa ýygyndymyzyň iň ýaş wekili ― 19 ýaşly Darýa Semýonowa wekilçilik etdi.
Tokio şäherindäki Suw sport toplumynda geçirilen ýaryşlarda biziň ýurdumyza ilkinji bolup Darýa Semýonowa wekilçilik etdi. Ol brass usulynda 100 metr aralygy 1 minut 16.37 sekuntda geçip, umumy netijede 47 türgeniň arasynda 39-njy orny eýeledi. Elbetde, bu netijäniň biziň ildeşimize iň güýçli 16 ýüzüjiniň arasyna girmäge mümkinçilik bermändigi düşnükli. Ýöne ol 2019-njy ýylda Koreýa Respublikasynda geçirilen dünýä çempionatyndaky netijesini 0,36 sekuntlyk gowulady. Mundan bäş ýyl ozal, heniz 14 ýaşynda Rio de Žaneýrodaky olimpiýa oýunlaryna hem gatnaşan ildeşimiz şol Oýunlardaky netijesini bolsa 3,47 sekunt gowulady.
Erkekleriň arasynda 100 metr aralyga arkanlygyna ýüzmek boýunça ýaryşa bolsa aşgabatly halkara derejeli sport ussady Merdan Ataýew gatnaşdy. Bu aralygy 55,24 sekuntda geçen ildeşimiz 41 türgeniň arasynda 34-nji orny eýeledi. Şeýlelikde, Merdan hem bu gezek ahyrky nokada 2019-njy ýylda geçirilen dünýä çempionatyndakydan 0,10 sekunt öň geldi.
Şeýlelikde, Darýa Semýonowa Olimpiýa oýunlaryndaky çykyşyny tamamlady. Merdan Ataýew bolsa 28-nji iýulda 200 metr aralyga arkanlygyna ýüzmek boýunça ýaryşlara gatnaşar.
Türkmenistanly suwda ýüzüjileri Olimiýa oýunlaryna Sergeý Ýepifanow taýýarlady.


text:
Qazaqstan Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Majarstan Elshisin qabyldady
NUR-SULTAN. QazAqparat – Qazaqstan Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Erlan Álimbaev elimizdegi dıplomatııalyq mıssııasynyń aıaqtalýyna baılanysty Majarstannyń Elshisi Mıhaı Galoshfaımen kezdesti, dep habarlaıdy QR SІM baspasóz qyzmeti.
E. Álimbaev qazaq-majar strategııalyq yntymaqtastyǵynyń qazirgi ahýaly men keleshegine joǵary baǵa berip, Qazaqstan tarapynyń ony ekijaqty negizde de, halyqaralyq arenada da odan ári nyǵaıtýǵa múddeliligin bildirdi.
Mınıstrdiń orynbasary M.Galoshfaıdyń eki el arasyndaǵy saıası, saýda-ekonomıkalyq jáne mádenı yntymaqtastyqty damytýǵa qosqan eleýli úlesin atap ótip, oǵan QR SІM Qurmet gramotasyn tabys etti.
Óz kezeginde, Majarstan Elshisi elimizdegi dıplomatııalyq mıssııasy barysynda turaqty qoldaý kórsetkeni úshin Qazaqstan Úkimetine shynaıy rızashylyǵyn bildirdi.


text:
15-nji iýulda Daşkentde “C5+1” formatyň çäklerinde Merkezi Aziýa döwletleriniň daşary syýasat edaralarynyň ýolbaşçylary bilen ABŞ-nyň Prezidentiniň Içerki howpsuzlyk meseleleri boýunça geňeşçisi Elizabet Şerwud-Rendalyň ýolbaşçylygyndaky ABŞ-nyň wekiliýetiniň arasynda gepleşikler geçirildi. Oňa ABŞ-nyň Owganystanda parahatçylygy dikeltmek meseleleri boýunça ýörite wekili Zalmaý Halilzad hem gatnaşdy. Bu barada TDIM-niň Metbugat gullugy habar berýär.
Duşuşygyň barşynda taraplar Merkezi Aziýa döwletleri bilen ABŞ-nyň arasynda syýasy-diplomatik, söwda-ykdysady we medeni-ynsanperwer ulgamlardaky hyzmatdaşlygyň ileri tutulýan ugurlaryny ara alyp maslahatlaşdylar.
Daşkentde geçirilýän ýokary derejeli halkara maslahatyň tematikasy bilen sazlaşykly utgaşdyrylmagy esasynda Günorta we Merkezi Aziýanyň arasynda özara baglanyşygy berkitmek boýunça işjeň pikir alşyldy.
Taraplar sebit howpsuzlygynyň howplaryna we wehimlerine garşy göreşmek boýunça hyzmatdaşlygy berkitmäge gönükdirilen diplomatik gepleşikleri dowam etdirmek babatda gyzyklanmalary beýan edip, owgan meselelerini ara alyp maslahatlaşdylar.
Gepleşikleriň jemleri boýunça Bilelikdäki Beýannama kabul edildi.


text:
Şu günler Türkmenistana sowuk we çygly howa akymy aralaşýar. Howanyň temperaturasy Darganatada gijelerine -12, -15, gündizlerine -5 gradusa, Aşgabatda gijelerine -10 gradusa çenli pese gaçýar. Ýerli ýaşaýjylar ýyladyş ulgamlarynda döreýän näsazlyklar sebäpli, hem-de doňakçylyk zerarly durmuş desgalarynyň hatardan çykmagy bilen dürli kynçylyklara sezewar bolýarlar. Bularyň jikme-jikligi barada Azatlyk Radiosynyň habarçysy habar berýär.
Onuň maglumatlaryna görä, sowuk howa netijesinde Darganatanyň etrap merkezinde we Lebabyň birnäçe çarwadar posýologynda, şol sanda Halkabatda agyz suw turbalary doňdy. Doňaklyk obalardaky suw arassalaýjy kiçi desgalaryň işine päsgel berýär.
“Ençeme adamlar agyz suwdan kösenýärler. Häzir ýaplaryň suwlary hem kesildi” diýip, lebaply bir ýaşaýjy Azatlyk Radiosynyň habarçysy bilen gürrüňdeşlikde aýtdy.
Habarçy ilatyň suw üpjünçiliginde suw daşaýjy ulaglaryň, “wodowozlaryň” ulanylýandygyny habar berdi. “Wodowozlar bilen Gabaklydan suw daşap, ilata satýarlar. 20 litr suwuň bahasy käbir obalarda 12 manat, käbir obalarda 15 manat” diýip, bir lebaply aýtdy.
Amyderýanyň kenaryna golaý ýerleşýän Gabakly geňeşligi Dänew etrabynyň çägine girýär.
“Darganatada sowuk howa 20-nji noýabrdan bäri dowam edýär” diýip, bir darganataly gürrüň berdi.
Mundan ozal, Azatlyk Radiosy darganataly ýaşaýjylaryň sowuk howada odun we mal tezegini ýakyp ýylanmaga çalyşýandyklaryny habar beripdi.
Bu aralykda, Azatlygyň beýleki bir habarçysy paýtagt Aşgabatda howanyň temperaturasynyň gijelerine -10 gradusa çenli pese gaçýandygyny, ýerli ýaşaýjylaryň ýyladyş ulgamlaryndaky näsazlykdan şikaýat edýändigini habar berýär.
Habarçy Aşgabadyň hususan-da köp gatly ýaşaýyş jaýlarynda ýyladyş batareýalarynyň otaglary kadaly ýylatmaýandygyny habar berdi.
“Birnäçe gezek Jaý dolandyryş edarasyndan gelip, batareýalara seredip gitdiler. Turbalarda suw lykyrdaýar, ýöne ne basyş bar, ne-de ýylylyk” diýip, bir paýtagtly gürrüň berdi.
“Gijelerine temperatura -10 gradusa çenli pese gaçýar. Kondisionerler çydamaýar. Adamlar ýylanmak üçin aşhanadaky gaz plitalaryny ýakyp goýýarlar, ýöne bu zyýan” diýip, beýleki bir aşgabatly aýtdy.
Ol şeýle halatlarda gaz basyşynyň peselýändigini, köp pejiň öçýändigini we munuň bilen zäherlenme hadysalarynyň hem bolandygyny gürrüň berdi.
“Gazyň syzmagy netijesinde ýüze çykan partlamalar barada eşitmedim, ýöne şeýle hadysa ýüze çyksa geň galmaryn” diýip, Aşgabadyň ýaşaýjysy sözüne goşdy.
Türkmenistanyň şäher ýerlerinde köp gatly ýaşaýyş jaýlary merkezleşdirilen ýyladyş ulgamlary bilen ýyladylýar.
Azatlyk Radiosynyň habarçysy bilen anonim şertde gürrüňdeş bolan bir ýerli hünärmen Aşgabatda hatda 1980-nji ýyllaryň ahyrlarynda, 2000-nji ýyllaryň ortalarynda gurlan jaýlarda-da infrastrukturanyň sandan çykandygyny gürrüň berdi. Ol paýtagtyň ençeme etraplarynyň ýaşaýjylarynyň köp ýyl bäri her gyş ýyladyş bilen bagly kynçylyklary başdan geçirmeli bolýandyklaryny gürrüň berdi.
“Bizde 20 ýyl bäri ýagdaý şeýle” diýip, ol sözüne goşdy.
Habarçynyň gürrüňdeşi 10 ýyl töweregi mundan ozal turbalaryň plastik turbalar bilen çalşyrylandygyny, ýöne munuň jaýlary ýylatmakda netijesiz synanyşyk bolandygyny aýtdy.
“Ýyladyş batareýalarynda bir zatlar lykyrdaýar. Biz batareýalaryň howasyny çykarýarys, ýöne suwuň ýylylygy pes” diýip, paýtagtly ýaşaýjy Azatlygyň habarçysyna gürrüň berdi.
3-nji ýanwarda Türkmenistanyň döwlet telewideniýesi ýurduň Gidrometeorologiýa gullugyna salgylanyp, şu hepdäniň dowamynda ýurda demirgazyk günbatardan sowuk we çygly howa akymynyň aralaşýandygyny habar berdi. Resmi howa maglumatyna görä, şu hepde howanyň temperaturasynyň gijelerine Balkanda we Ahalda -9, Maryda -12, Lebapda we Daşoguzda -13, Aşgabatda -7 gradusa çenli pese gaçmagyna garaşylýar.
Gadyrly okyjy, siz Telegram we WhatsApp tilsimleriniň messenjerleri arkaly Azatlyk Radiosy bilen howpsuz ýagdaýda habarlaşyp bilersiňiz. Telefon belgileri: +420 724 168 989 we +420 773 797 383.
Türkmenistanda VPN ulgamlary arkaly işleýär. Siz şu meýl: azathabar@derweze.net we sep arkaly biziň mugt Psiphon3 VPNulgamymyzy Android ulgamlary üçin ýükläp bilersiňiz. Azatlyk Radiosy siziň şahsyýetiňiziň doly gizlinligini kepillendirýär


text:
Türkmenistan Gyrgyzystanda geçýän Bütindünýä çarwa oýunlarynda göreş boýunça sekiz sany altyn medal gazandy.
Bu halkara ýaryşynyň çäginde 7-nji sentýabrda “alyş” ýagny erkin göreş boýunça geçirilen bäsdeşlikde Türkmenistan üçin dört altyn medaly aýallar we dört medaly erkekler gazanypdyr. Bäsdeşlige 34 ýurtdan 140 sportsmen gatnaşypdyr.
Gyrgyzystanda 3-nji sentýabrda başlanan we iki hepdeläp dowam etjek Bütindünýä çarwa oýunlaryna çarwaçylyk däp-dessurlaryna eýe bolan 40 ýurduň, şol sanda Orsýetiň we ABŞ-nyň wekilleri gatnaşýarlar.
Gyrgyzystanyň inisiatiwasy bilen döredilip, Merkezi Aziýa halklarynyň çarwa milli sport görnüşlerini öz içine alýan bu halkara ýaryşy birinji gezek 2014-nji ýylyň sentýabrynda Yssyk kölde geçirilipdi we oňa jemi 17 ýurduň, şol sanda Türkmenistanyň wekilleri gatnaşypdy.


text:
ABŞ-nyň Ýakyn Gündogardaky harby serkerdesi golaýda bu sebitdäki amerikan harby güýçleri kuwwatlandyrylandan soň, Tähranyň Pars aýlagyndaky ABŞ güýçlerine hüjüm etmek meýlinden yza çekilendigini, emma Tährandan abanýan wehimiň “örän real” bolup galýandygyny aýdýar.
General Frank MakKenzie 6-njy iýunda Tähran görnetin hüjüm taýýarlyklaryndan soňra “yza çekilmek we täzeden hasaplamak” ugruny saýlap aldy diýdi. Emma ol özüniň şindi hem Eýranyň mümkin bolan argessiýasyndan alada galýandygyny aýtdy.
"Men hakykatda bu howp azalandyr öýtmeýärin. Men bu howpuň örän hakykydygyna ynanýaryn” diýip, MakKenzie Bagdatda, bu sebite sapary mahalynda özüniň ýanynda bolan üç žurnalist bilen söhbetdeşlikde aýtdy.
ABŞ-nyň Merkezi komandowaniýesiniň başlygy MakKenzie, Eýrandan abanýan howp-hatarlara garşy goragy güýçlendirmek üçin, bu sebite ABŞ-nyň goşmaça güýçleriniň getirilmek ähtimallygyny hem aradan aýyrmady.
MakKenzie Pentagonyň Eýrandan nähili hüjüme garaşandygy barada anyk detallary howpsuzlyk sebäpli mälim etmedi.
Birleşen Ştatlary Eýran bilen güýçli döwletleriň arasynda 2015-nji ýylda gol çekilen möhüm ýadro ylalaşygyndan 2018-nji ýylyň maý aýynda el çekenden soň Tähran bilen Waşingtonyň arasyndaky gatnaşyklar ep-esli ýaramazlaşdy.
Şondan soň Waşington Eýrana garşy girizilen sanksiýalary täzeden dikeltdi, ritorikasyny güýçlendirdi we Ýakyn Gündogardaky harby güýjüni berkitdi.
“Meniň pikirimçe bu eýranlylaryň biraz yza tesmegine getirdi, ýöne men olaryň strategiki taýdan yza tesýändigine doly ynamym ýok” diýip, MakKenzie aýtdy.
Ol Eýrana “gereksiz” meçew bermezden oňa “gorky salmaga” regionda Birleşen Ştatlaryň ýeterlik güýjüniň bardygyny aýtdy.
“Biz bu ýagdaýa erk etmek üçin işleýäris”
“Olar elmydama ejizlik gözleýär” diýip, MakKenzie aýtdy.
“Biz özümiziň goranyş kuwwatymyzy güýçlendirýändigimizi eýranlylara görkezmek üçin çäreleri gördük” diýip, ol sözüne goşdy.
Muňa garamazdan, wezipä girişeli bäri Tährana ýowuz çemeleşen Birleşen Ştatlaryň prezidenti Donald Tramp soňky wagtlarda Eýranyň liderleri bilen duşuşmaga isleginiň bardygyny beýan etdi.
Fransiýada geçirilen “D gününi” hatyralamak dabaralaryna gatnaşan Tramp fransuz prezidenti Emmanuel Makronyň ýanynda eden çykyşynda Birleşen Ştatlaryň sanksiýalarynyň Eýranyň ykdysadyýetine agyr zarba urýandygyny aýtdy we munuň Tährany gepleşige höweslendirmeginiň mümkindigini belledi.
“Eger olar gepleşmek iselese, bu oňat. Biz gepleşeris” diýip, Tramp aýtdy.
Eýranyň ýokary lideri Aýatulla Ali Hamaneý 5-nji iýunda eden çykyşynda Tähranyň Trampyň gepleşik teklibine “aldanmajakdygyny” aýtdy hem-de özleriniň raketa programmasyndan el çekmejekdigini mälim etdi.
Birleşen Ştatlaryň administrasiýasy Tährany ýadro ýaraglary güýçlendirmäge synanyşmakda aýyplaýar hem-de onuň ballistik raketa programmalarynyň şol maksatlardan ugur alýandygyny aýdýar.
Eýran özüniň ýadro programmasynyň diňe asuda maksatlara gönükdirilendigini öňe sürýär.


text:
Üstünlikli wideo marketing: Semalt-dan iň gowy 5 maslahat
Web sahypaňyza ýa-da sosial mediýa wideo ibereniňizde näme gazanmak isleýärsiňiz? Wirusly bolmagyny isleýärsiňizmi? Dogry, bu siziň ýeke-täk maksadyňyz bolmaly däl. Marketolog hökmünde ajaýyp statistika hakda eşiden ýa-da okan bolmagyňyz mümkin: 2017-nji ýylyň geçmegi bilen wideo marketing kampaniýalarynyň ähli sarp edijileriň takmynan 70% -ine eýe bolmagyna garaşylýar, wideo mahabatlary sahypa sahypalaryna garanyňda 5 esse çalt öser ' 800% köp öwrüliş tizligini alaryn. Gowy okamaga mejbur edýär, şeýlemi? Onda, ynandyryjy wideolary nädip döredip bilersiňiz?
Aleksandr Peresunko, müşderi üstünlik Semalt , üstünlikli wideo marketing barada maglumat berýär.
1. Wideoňyzy hekaýanyň töwereginde jemläň
Ol ýerde onlaýn mähelläniň göwnünden turmaýan müňlerçe bizar ediji wideo bar. Ol adam bolma. Gymmatlyk goşmaga ünsi jemläň we tebigy ýagdaýda öňdebaryjy bolarsyňyz. Müşderiniň zerurlyklaryndan peýdalanyň we beýleki zatlaryň hemmesi ýerlikli bolýar. Wideolaryň soňunda elmydama “yzarlanan” URL-iň ýanynda strategiki we degişli çagyryş goýup bilersiňiz (diňe hekaýaňyz bilen baglanyşyklydygyna göz ýetiriň).
2. Ony iň gowy on sekunt edip goýuň
Adamlaryň köpüsiniň bary-ýogy 10 sekuntdan ýa-da ondanam az wagtdan soň basýandygyny bilýärdiňizmi? Bu nämäni aňladýar? Pleönekeý: başdan öz pikiriňize ýetiň. Sorag berip ýa-da derrew çeňňek ulanyp, bilesigelijilik döredip görüň. Aşakdaky pikir, adamlary güldürmek, öwretmek ýa-da ylham bermek üçin ulanylyp bilner.
3. lighteňilleşdiriň
Içgysgynç wideo taýýarlamak ýalňyşlyk bolar. Görüşleri öňdebaryjylara öwürmek isleýän bolsaňyz, marketinge ünsi jemlemegiň zerurlygy ýok. Tomaşaçylaryňyz gülmek, aň-düşünje bermek we içgysgynç iş gününden gaçmak isleýärler. Orumor täsinlikler döredýär. Gutudan pikirleniň. Başgalaryň edýän ýerinde görýän zatlaryňyz bilen çäklenmäň. Döredijilikli boluň we töwekgelçilik ediň. Darmeş Şahyň (HubSpot-ny esaslandyryjy we CTO) pikiriçe, wideolaryň köpüsi gaty edepsiz we konserwatiw. Üýtgeşik bolmak isleseňiz, döredijilikli bolmaly.
4. Gözleg motorlaryny optimizirläň
Wideoňyzyň Google-da we beýleki gözleg motorlarynda aňsat tapylmagyny üpjün etmek üçin ulanyp boljak köp taktika bar. Ilki bilen wideoňyzy domeniňizde ýerleşdiriň. Ikinjiden, wideolaryňyza ornaşdyrmagy işjeňleşdiriň, sebäbi bu baglanyşyk baglanyşyklaryny artdyrýar we şol wagt wideo sahypa kartalaryny ulanmagy ýatdan çykarmaň.
Wideo üçin SEO barada aýdylanda, düşündirişler hemme zat. Olar (düşündirişler) gözleg motorynyň örümçilerine wideoňyzyň nämedigini ulanmaga mümkinçilik berýär. Videohli wideolaryňyzyň degişli açar sözler, atlar we düşündirişler bilen bellik edilendigine göz ýetiriň.
5. Gadyryňyzy öwrediň we subut ediň
Tomaşaçylaryňyzyň üçden iki böleginiň öwrenmek üçin täze bir zat gözleýändigini bilýärdiňizmi? Pursatdan peýdalanyp, hyzmatlaryňyzy nädip ulanyp boljakdygyny öwrediň. Mysal üçin, markaňyzy belli bir ýerdäki iň gowusy hökmünde satmak üçin webinarlar dörediň. Ynanyň ýa-da ynanmaň, wideolar önümleriňiziň / hyzmatlaryňyzyň zerurlygy kanagatlandyrýandygyny tassyklaýar.


text:
Halkara Migrasiýa guramasynyň Merkezi Aziýa boýunça regional kordinatory Deýan Keserowiç bilen Aşgabatda duşuşyk geçirildi diýip, «Trend» habar gullugy Türkmenistanyň migrasiýa gullugyna salgylanyp ýazýar.
Resmi habara görä, taraplar halkara migrasiýasyna degişli we mätäç adamlara ynamdar we netijeli kömek bermegiň esasy meseleleri barada maslahatedipdirler.
Halkara Migrasiýa guramasy Merkezi Aziýada 1989-njy ýyldan bäri hereket edýär, Türkmenistan bu gurama 2005-nji ýyldan bäri agza bolup durýar.
.


text: Asafyň aýdymy+.50 Mukaddes Hudaý* Ýehowa+ söz sözleýär,Gündogardan günbatara çenliBütin dünýäni çagyrýar.2 Allanyň nury Siondan, ajaýyp şäherden+ şöhle saçýar.3 Hudaýymyz geler, dymyp durmaz+.Onuň öňünde lowlap ýanýan ot bardyr+,Töwerek-daşy apy-tupandyr+.4 Ol ýeri, gögi çagyrýar+,Halkyna höküm çykaryp, şeýle diýýär+:5 «Gurbanlyk berip, äht baglaşanlary+,Wepaly gullarymy huzuryma getiriň».6 Hudaý Kazydyr+,Asman adalatyny jar edýär. (Sela)7 «Eý halkym, meni diňle!Ysraýyl halkym, saňa aýtjak sözüm bar!+Men Hudaý, siziň Hudaýyňyz+.8 Her günki berýän ýakma gurbanlygyňyz,Mal gurbanlygyňyz üçin sizi ýazgarmaýaryn+.9 Men malýatakda duran öküze,Agylda ýatan tekeleriňize mätäç däl+.10 Tokaýyň ähli ýabany haýwanlary+,Hatda daglarda ýaşaýan haýwanlar hem meniňkidir.11 Gaýalardaky guşlaryň her birini bilýärin+,Sansyz-sajaksyz çöl haýwanlarynyň eýesi mendirin.12 Men aç bolsam-da, sizden zat soramaryn.Sebäbi ýer ýüzüniň ähli zady meniňkidir+.13 Öküzleriň etini iýerinmi?Geçileriň ganyny içerinmi?+14 Hudaýyňyza minnetdarlyk aýdyň*+,Allatagala* beren wadaňyzy berjaý ediň+.15 Agyr günde meni çagyryň+, size kömek ederin,Şonda meni şöhratlandyrarsyňyz»+.16 Hudaý erbet adamlara diýer:«Kanunlarym hakda geplemäge+,Ähtimi diliňize almaga hakyňyz barmy?+17 Siz beren terbiýämi ýigrenýärsiňiz,Sözlerimi diňlemeýärsiňiz*+.18 Ogryny görüp, berekella diýýärsiňiz*+.Ahlaksyzlar bilen tirkeşýärsiňiz.19 Agzyňyzdan erbet sözler çykýar,Diliňiz ýalan sözleri ýagdyrýar+.20 Doganyňyzyň gybatyny edýärsiňiz+,Süýtdeş doganyňyzyň aýybyny açýarsyňyz.21 Erbet işleri edeniňizde, sesimi çykarmadym welin,Maňa özüňiz ýalydyryn öýtdüňiz.Indi size temmi bererin,Günäleriňizi paş ederin+.22 Eý Hudaýy unudanlar, aýdanlarym hakda oýlanyň+,Ýogsam sizi bölek-bölek ederin, halas eden tapylmaz.23 Alkyş aýdýan* adam meni şöhratlandyrýar+.Dogry ýoldan ýöreýän adamy,Hudaý penasynda aman saklaýar»+.


text:
Qaraǵandy oblysynda 6 kóshpeli medıtsınalyq keshen jumys isteıdi
QARAǴANDY. QazAqparat – Qaraǵandy oblysynda alty kóshpeli medıtsınalyq keshen jumys isteıdi. Keshen arqasynda shalǵaı aýyl turǵyndary medıtsınalyq tekserýden ótip, ártúrli sala mamandary keńes beredi, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Kóshpeli medıtsınalyq keshender Jezqazǵan kópsalaly aýrýhanasynyń, Abaı, Osakarov jáne Qarqaraly aýdandarynyń ortalyq aýdandyq aýrýhanasy, Temirtaý jáne Qaraǵandy qalasynyń №4 jáne №5 emhanasynyń menshiginde. Árbir medıtsınalyq uıymnyń óz qyzmet kórsetý aýmaǵy bar.
Mysaly, №5 emhananyń dárigerleri keshenmen Buqar jyraý aýdanynyń eldi mekenderine barady. Jazda ol akýsher-gınekolog, oftalmolog, pedıatr, stomatolog, terapevt, hırýrgterdi alyp júredi. Osynyń arqasynda 13,5 myń adam qant dıabetin, arterııa gıpertenzııasyn, glaýkomany jáne basqa da aýrýlardy erte anyqtaý úshin tekserýden ótti.
«Kóshpeli keshen shalǵaıdaǵy eldi mekenderdiń turǵyndaryna aýdan ortalyǵyna nemese qalaǵa barýǵa týra keletin medıtsınalyq tekserýden ótýge jáne konsýltatsııa alýǵa múmkindik beredi. Biz aýyl turǵyndaryn kóshpeli medıtsına kesheni kelgeni týraly aldyn ala habardar etýge tyrysamyz», – dedi Qaraǵandy qalasynyń №5 emhanasynyń dırektory Maral Baıazıtova.
Ár keshen birneshe mamandandyrylǵan kabınetten turady, onda sala mamandary qabyldaý júrgizedi. Synama alý aımaǵy jáne fýnktsıonaldyq dıagnostıka kabıneti, sondaı-aq rentgen jáne flıýorografııaǵa arnalǵan bólme bar.
Medıtsınalyq saqtandyrý qory bıyl KMK qyzmetterine 503,5 mln teńge bóldi. Qarajat TMKKK jáne MÁMS sheńberinde jasalǵan konsýltatsııa men synamalardy tóleýge jumsalady.
«Kóshpeli medıtsınalyq keshenniń qyzmeti tegin medıtsınalyq kómektiń kepildik berilgen kólemi sheńberinde de, MÁMS paketi sheńberinde de kórsetiledi. Basqasha aıtqanda, shalǵaı eldi mekenderdiń turǵyndary medıtsınalyq saqtandyrý júıesindegi mártebesine qaramastan, KMK-de konsýltatsııa alyp, tekseriledi», – dep atap ótti medıtsınalyq saqtandyrý qorynyń Qaraǵandy fılıalynyń dırektory Fazyl Qopabaev.
- Almatyda koronavırýs juqtyrǵan 24 bala emdelip jatyr
- Memlekettik basqarý deńgeıleri arasynda quzyretter qaıta bólinedi
- Sońǵy táýlikte koronavırýs pen pnevmonııadan 27 adam kóz jumdy
- Qazaqstanda 49 myńnan astam adam koronavırýs ınfektsııasynan emdelýde
- Bir kúnde 148 adam pnevmonııaǵa shaldyqty
- Qazaqstanda 8,2 mln adam KVI vaktsınasyn saldyrdy
- Elbasy joldaýy
- Joldaý júktegen mindetter
- Qazaqstan tarıhy
- Álemdik BAQ Qazaqstan týraly
- Jańa ındýstrııalandyrý
- Bolashaqqa 100 qadam


text: 23 Eýýup söze başlady:2 «Ahy-nala edip, ysgyndan gaçdym.Şu gün ýene-de zeýrenjek+.3 Wah, Hudaýyň nirededigini bilsedim!+Mekanyna barardym+.4 Öňünde arzymy aýdardym.Hemme delillerimi getirerdim.5 Beren jogabyny diňlärdim,Aýdan sözlerine gulak asardym.6 Ol gudratly güýji bilen maňa garşy çykardymy?Ýok, ol meni ünsli diňlärdi+.7 Huzurynda dogruçylyň dawasy çözüler,Men Kazymyň öňünde doly aklanardym.8 Gündogara gitsem, ol ýerde ýok,Günbatara gelsem, ol ýerde-de ýok.9 Ol demirgazykda işlände, saýgaryp bilmedim,Günorta dolananda, görüp bilmedim.10 Ol meniň ýöreýän ýolumy gowy bilýär+,Meni synaýar, indi men sap altyn ýaly bolaryn+.11 Men onuň yzyndan ädimme-ädim gidýärin,Onuň ýolundan sowulman barýaryn+.12 Agzyndan çykan tabşyryklaryny bozmadym,Sözlerini hazyna kimin ýygşyrdym+.Olary artygy bilen berjaý etdim.13 Bir zat etmek islese, kim oňa garşy çykar?+Ol ýüregine düwse, hökman eder+.14 Maňa etjek diýenini eder,Onuň niýetleri köpdür.15 Ol sebäpli men howsala düşýärin,Ol hakda oýlansam, has-da gorkýaryn.16 Alla meni gorkuzdy,Gudratygüýçli meni gorka saldy.17 Emma tüm-garaňkylyk örtse-de,Men dymmaryn, asla dymmaryn.


text:
Arassaçylyk saglykdyr
Bütindünýä saglygy goraýyş guramasynyň tertipnamasynda saglyk hakynda: «Saglyk — bu diňe bir keselleriň we maýyplaryň ýoklugy bilen kesgitlenýän hal däl-de, eýsem, beden saglygynyň, ruhy we durmuş abadançylygynyň ýagdaýy» diýlip bellenýär. Şonuň üçin lukmançylykda ilkinji nobatda arassaçylyk talap edilýär. Çünki sagdyn durmuş ýörelgesiniň esasy şertleriniň biri arassaçylykdyr.
Adamyň ruhy-da, bedeni-de, sözleýiş dili-de arassa bolanda, ynsan has owadan görünýär. Ýaşalýan otaglaryň, iş ýerleriniň, dynç alynýan ýerleriň, üst-başynyň, bedeniniň arassa bolmagy adamyň ruhuny göterip, ýaşamaga höwesini artdyrýar.
Her gün iki sagada golaý arassa howada gezelenç etmek lukmanlar tarapyndan maslahat berilýär. Şeýle gezelenç gany kislorod bilen baýlaşdyrýar, bedeniň iýmit çalşygyny gowulandyrýar. Bulardan başgada, iýmit iýlende hem arassaçylyk düzgünlerini berk berjaý edip, ir-iýmişleri, gök önümleri akar suwda gowy edip ýuwmaly. Naharlanmazdan öň, elleri sabyn bilen ýuwmagy ýatdan çykarmaly däl.
Biz il saglygyny ýurt baýlygyna deňeýän lukman Prezidentimiziň il bähbitli, umumadamzat ähmiýetli alyp barýan beýik işlerinde rowaçlyklaryň ýar bolmagyny, janynyň sag, ömrüniň uzak bolmagyny beýik Biribardan dileýäris.
Amangül REJEPOWA


text:
Hamyr ýowurmak islemeýänler üçin taýyn lawaşdan towukly somsa resepti. Somsalary isleseňiz duhowkada ýa-da skawarodkada gowurup bilersiňiz.
Içindäkiler — Lawaşdan towukly somsa taýynlamak üçin gerekli azyk harytlary
- 200 gr towuk
- 1 sogan
- 1 kartoşka
- 100 gr peýnir
- 4 list lawaş
- 1 ýumurtga
- ukrop, petruşka
Taýynlanyşy / bişirilişi
- Towugy gowy edip ýuwmaly we derisi süňki bilen suwly gazanda 20 minut orta otda gaýnatmaly. Bişen soň derisini süňkini aýyryp dogramaly.
- Kartoşkany we sogany ownuk dogramaly we biraz ýag bilen gowurmaly.
- Peýniri we otlary ownuk dogramaly we ahli önümleri garmal.
- Lawaşy 7 santimetr galyňlykda uzyn edip kesmeli. Içine bir çemçe taýynlan garyndymyzy goýmaly. Lawaşyň galan ýerine ýumurtga çalmaly we üçburç şekilde eplemeli. Üstüne hem ýumurtga çalmaly we islege görä mak ýa-da künji sepmeli.
- Somsalary 150 gradus duhowkada 5-10 minut gyzarýança bişirmeli. Işdäňiz açyk bolsyn.
Suratlary
-
Bu resepti etdiňizmi? Suradyny iberiň.


text: 2 Amozyň ogly Işaýanyň Ýahuda we Iýerusalim hakda gören görnüşi*+:2 Soňky günlerde*,Ýehowanyň öýüniň duran dagy,Ähli daglardan belentde durar+.Ol baýyrlardan hem beýik bolar,Ähli halklar oňa tarap eňerler+.3 Köp milletler gelip, şeýle diýerler:«Geliň, Ýehowanyň dagyna çykalyň,Ýakubyň Hudaýynyň öýüne baralyň+.Ol bize ýollaryny öwreder,Biz onuň ýodalaryndan ýöräris»+.Sebäbi kanun Siondan,Ýehowanyň sözi Iýerusalimden çykar+.4 Ol milletleriň arasynda kazylyk eder,Köp halklaryň dawasyny çözer.Olar gylyçlaryndan azallar,Naýzalaryndan oraklar ýasarlar+.Millet millete garşy gylyç galdyrmaz,Indi söweşmegi öwrenmezler+.5 Ýakubyň öýi, geliň!Ýehowanyň nurunda gezeliň!+6 Eý Hudaý, sen halkyňdan, Ýakubyň öýünden ýüz öwürdiň+,Sebäbi olar Gündogaryň däp-dessurlaryna eýerdiler,Piliştliler ýaly jadygöýlik etdiler+.Olaryň arasynda ençeme ýat adamlar ýaşadylar.7 Olaryň ýurdy altyn-kümşe baýdyr,Çäksiz hazynasy bardyr.Atlary sansyz-sajaksyzdyr,Söweş arabalarynyň soňy ýokdur+.8 Olaryň ýurdy dereksiz butlardan doludyr+.Halk öz elleriniň işine tagzym edýär,Barmaklarynyň ýasan zadyna sežde edýär.9 Şeýdip, adam kiçelýär, mertebesini peseldýär.Sen olaryň günäsini geçmersiň.10 Olar Ýehowanyň güýjünden,Şan-şöhratyndan gorkup+,Gowaga girerler, ýeriň astynda gizlenerler.11 Ulumsy adamlar kiçeldiler,Tekepbirler peseldiler.Şol gün diňe Ýehowa şöhratlanar.12 Ol gün Serkerdebaşy Ýehowanyň günüdir+.Ol gün ähli ulumsylaryň, tekepbirleriň,Baýlaryň we garyplaryň üstünden iner+.13 Ol gün Liwanyň beýik we belent kedr agaçlarynyň,Başanyň ähli dub agaçlarynyň,14 Beýik daglaryň,Belent depeleriň,15 Beýik diňleriň,Berk galalaryň,16 Tarşyşyň+ ähli gämileriniň,Owadan gaýyklarynyň üstünden iner.17 Ulumsy adamlar kiçeldiler,Tekepbirler peseldiler.Şol gün diňe Ýehowa şöhratlanar.18 Dereksiz taňrylar bütinleý ýok ediler+.19 Ýehowa aýaga galyp, ýer ýüzüni sarsdyrar.Onuň güýjünden,Şan-şöhratyndan gorkup+,Adamlar gowaga girer,Çukurlarda gizlener+.20 Şol gün adamlar dereksiz taňrylaryny,Sežde etmek üçin ýasan altyn-kümüş butlarynyKörsyçanlaryň* we ýarganatlaryň öňüne taşlarlar+.21 Hudaý ýer ýüzüni lerzana getirmek üçin aýaga galanda,Olar Ýehowanyň güýjünden,Şan-şöhratyndan gorkup,Gowaga girerler, gaýalaryň jaýryklarynda gizlenerler.22 Siziň bähbidiňiz üçin aýdýaryn,Toprakdan ýaradylan ynsana bil baglamaň,Sebäbi onuň demi kesilse öler.Heý-de, oňa bil baglap bolarmy?


text:
Eńbekaqy tóleý qorynan biryńǵaı tólem engiziledi
NUR-SULTAN. QazAqparat – Mıkro jáne shaǵyn bızneske júktemeni azaıtý maqsatynda eńbekaqy tóleý qorynan biryńǵaı tólem engiziledi. Bul týraly Úkimet úıinde ótken brıfıngte QR Premer-mınıstriniń birinshi orynbasary Álıhan Smaıylov aıtty, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Memleket basshysy «Halyq birligi jáne júıeli reformalar – el órkendeýiniń berik negizi» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynda joǵary sapaly ekonomıkalyq ósýdi qamtamasyz etý jáne halyqtyń ómir súrý deńgeıin jaqsartý boıynsha naqty mindetterdi qoıdy. Úkimettiń qarjy-ekonomıkalyq blogynyń jumysy mynadaı negizgi baǵyttar boıynsha júrgiziletin bolady. Prezıdenttiń ınflıatsııany belgilengen dálizderge qaıtarý tapsyrmasyn iske asyrý maqsatynda Úkimet 2021-2024 jyldarǵa arnalǵan ınflıatsııaǵa qarsy áreket etý is-sharalary keshenin qabyldady», - dedi ol.
Onyń atap ótýinshe, atalǵan jospar aıasynda baǵalardyń ósýin tejeýge jáne áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń qoljetimdiligin ulǵaıtýǵa baǵyttalǵan jedel jáne júıeli sıpattaǵy 64 is-sharany iske asyrylýy kózdelgen.
«2022 jyly kásipkerlikti damytý úshin «Qarapaıym zattar ekonomıkasy» jáne «Bıznestiń jol kartasy» baǵdarlamalaryn iske asyrý jalǵasady. Jalpy, qarjylandyrý kólemi 1 trln. teńgeni quraıdy. Mıkro jáne shaǵyn bızneske júktemeni azaıtý maqsatynda eńbekaqy tóleý qorynan biryńǵaı tólem engiziletin bolady. Bul osy tólemderdi esepteý men tóleý tártibin ońaılatýǵa, sondaı-aq eńbekaqy tóleý qoryna túsetin jalpy júktemeni 2023 jyldan bastap 34-ten 25 paıyzǵa deıin tómendetýge múmkindik beredi», - dedi Álıhan Smaıylov.


text:
Golaýda Ženewada BMG-nyň Adam hukuklary komitetiniň azlyklar temasyna bagyşlanan ýygnagy geçirildi we ol ýygnaga Ýewropadaky eýranly türkmenleriň jemgyýet we guramalar derejesinde gatnaşandygy, owganystanly türkmenleriň bolsa diňe bir wekil bilen gatnaşandygy habar berilýär.
Ýewropadaky türkmen diasporasynyň arasynda eýranly türkmenleriň syýasy, jemgyýetçilik hem medeni işlerde öz guramadyr jemgyýetleri bilen has işjeň hereket edýändigi aýdylýar.
Eýsem, Ýewropadaky owganystanly türkmenleriň diasporasy näme üçin edil eýranly türkmenler ýaly guramaçylykly hereket edip bilmeýärler?
Azatlyk Radiosy "Dünýä türkmenleri" gepleşiginiň nobatdaky sanyny Ýewropadaky owganystanly türkmenleriň başdan geçirýän jemgyýetçilik problemalaryna gönükdirýär.
Gepleşigi diňläp, bu tema barasyndaky öz pikirleriňizi we tejribeleriňizi aşakdaky foruma teswir görnüşinde ýazyp bilersiňiz.


text:
Pakistanyň prezidenti ýurduň tire-taýpalar regionyny Haýber Puhtunhwa welaýatyna birikdirýän we regiondaky 5 million çemesi adama beýleki pakistanlylar bilen deň derejede hak-hukuk berýän kanuna gol goýdy.
Pakistanyň prezidenti Mamnun Hussain bu baradaky kanuna 31-nji maýda Yslamabatda gol goýdy.
Bu kanun taslamasy ilkibada Haýber Puhtunhwa welaýatynyň geňeşi, soňra-da parlamentiň aşaky we ýokarky öýleri tarapyndan kabul edilipdi.
Bu kanuna laýyklykda, Britaniýanyň kolonial häkimiýetinden bäri ýurduň demirgazyk-günbatar territoriýalarynyň “diskriminasiýa kanunlary” diýlip häsiýetlendirilýän häkimiýet esasynda dolandyrylmagy ýatyrylýar.
Pakistan 1947-nji ýylda Londondan öz garaşsyzlygyna eýe bolupdy.
FATA - Federal taýdan dolandyrylýan tire-taýpalar regionyna ýedi territorial düzüm, ýagny Bajaur, Dir, Haýber, Mohmand, Peýwar Kotal, Bolan Pass we Gomal girýär. Bu territorial düzümler Pakistanyň Owganystan bilen serhetleşýän daglyk regionynda ýerleşýär.
Pakistanyň premýer-ministri Şahid Hakan Abbasiniň ýolbaşçylygyndaky hökümet bäş ýyl möhletiniň tamamlanmagy netijesinde, 31-nji maýda resmi taýdan öz işini tamamlady.
Pakistanda parlament saýlawlarynyň 25-nji iýulda geçirilmegine garaşylýar.


text:
Öküz
Öküz (Latynça: Bos primigenius taurus) Erkek mal bolup, goşa sürmek, öküzleri çekmek, eti we öküz seleksioner, öküz iş we semretmek üçin ulanylýar. Ortaça 800 kg agramy bolan öküz 4500 kg agyrlygy aňsatlyk bilen çekip biler. Traktoryň girip bilmeýän oba hojalygynyň esasy sütünidir. Sygyr etiniň we süýdüniň, adamlar üçin iň oňat iýmit çeşmesi, ýürek we deri derisi. Şahlary we süňkleri senagatda we meýdanlarda dökün ulanylýar. Atlar, geçiler we goýunlar ýaly ýaýran öri meýdanlaryny gowşatmaýarlar, tersine, yzygiderli bakmak bilen köpeldýärler.