text:
Türkmenistanyň serhet galalalarynda esgerler üçin ir-iýmişleri, gök önümleri ýetişdirjek ýyladyşhanalary gurmak barada görkezme berildi. Prezident Gurbanguly Berdimuhamedow bu barada geçen şenbe güni Aşgabadyň etegindäki serhet galalarynyň birine eden saparynyň dowamynda tabşyryk berdi.
21-nji maýda Berdimuhamedow serhet galasyna aýlanyp, ol ýerdäki ösüp oturan agaç nahallaryna “degişli” ideg edilmeýändigini we saýaly baglar bilen birlikde miweli agaçlaryň hem ösdürilip ýetişdirilmeginiň zerurdygyny aýtdy.
Prezidentiň öz sözleri bilen aýdylanda, “öz elleri bilen ösdürilip ýetişdirilen miweleri iýmegiň harby gullukçylaryň sagdyn iýmitlenmeginde ähmiýeti uly bolar”.
Şeýle-de Berdimuhamedow ýurduň Döwlet serhet gullugynyň ýolbaşçysy Begenç Gündogdyýewe ýurduň ähli serhet galalarynda ýyladyşhana hojalygyny döretmek barada-da görkezme berdi.
Prezident öz bu görkezmesiniň maksadynyň “tutuş ýylyň dowamynda serhetçileri ýokumly gök önümler bilen üpjün etmekden” ybaratdygyny aýtdy.
Berdimuhamedow Içeri işler ministrliginiň düzüm böleklerinde hem ýyladyşhanalary we kömekçi hojalyklary gurmak barada ýörite tabşyryk berdi.
Prezident miweli baglaryň esgerleriň “öz elleri blen ösdürilip ýetişdiriljekdigini” aýtsa-da, göz öňünde tutulýan ýyladyşhanalarda esgerleriň özleriniňmi ýa-da daşyndan tutulan işgärleriň işlejekdigini aýdyňlaşdyrmady.
Şeýle-de tutuş ýurt boýunça durmuşa geçirilmegi göz öňünde tutulýan bu çäreleriň nähili tertipde durmuşa geçiriljekdigi we munuň üçin goşmaça maliýe serişdeleriniň goýberilip-goýberilmejekdigi hem näbelli bolup galýar.
Gepiň gerdişine görä ýatlatsak, ozalky prezident Saparmyrat Nyýazowyň döwründe öz harby gulluk borjuny berjaý edýän esgerler köpçülikleýin ýagdaýda halk hojalygynyň dürli pudaklarynda aýlyksyz işlemäge mejbur edilipdiler.
Ýurtda býujet işgärleriniň sanawy kemeldilip, olaryň deregine çagyryş boýunça gulluk edýän esgerler keselhanalarda sanitaralar, senagat kärhanalarynda hem-de edaralarda sakçylar, ýangynçylar hem-de ýol hereketiniň gözegçileri bolup işläpdiler.
S.Nyýazow 2004-nji ýylda eden çykyşlarynyň birinde harby gullukçylary oba-hojalyk işlerine, maldarçylaga çekmek barada hem gürrüň edipdi.
Bu düzgün G.Berdimuhamedowyň döwründe ýatyrylan-da bolsa, häzirki wagtda prezidentiň soňky tabşyryklary bilen bagly esgerleriň ýene-de harby gulluk bilen bagly bolmadyk işlere gaýtadan çekilmek mümkinçilikleri dogrusynda soraglar orta çykýar.
Azatlyk Radiosynyň bu mesele boýunça Türkmenistanyň Goranmak ministrliginden nähilidir bir kommentariý ýa-da düşündiriş almak synanyşyklary netije bermedi.


c: text/html

text:
Yragyň howpsuzlyk güýçleri Kerkuk şäherine edilen hüjümde «Yslam döwleti» ekstremist toparyndan üstün çykyp, Yragyň demirgazygyndaky nebit şäherine doly kontrollygy dikeltdi diýip, Yragyň döwlet telewideniýesi 22-nji oktýabrda habar berdi.
Şäheriň häkimiýetleri jeňçiler 20-nji oktýabrda polisiýa stansiýasyna we beýleki binalara zabt edenlerinden soň girizilen komendant sagadyny bölekleýin ýatyrdylar diýip, telewideniýe Kerkukdaky habarçysyna salgylanyp aýtdy.
Habarlarda hüjüm mahalynda howpsuzlyk güýçleriniň we elektrik stansiýasynyň işgärleriniň azyndan 18 agzasynyň, şol sanda dört eýranlynyň öldürilendigi aýdyldy.
Kerkuk polisiýasy 22-nji oktýabrdayrak güýçleriniň «Yslam döwleti» toparynyň şäheriň käbir böleklerine aralaşan jeňçileriniň 48-sini öldürendigini aýtdy.
Kerkuk Bagdadyň 290 km çemesi demirgazygynda, Mosulyň 170 km günorta-gündogarynda ýerleşýär.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Prezident Barak Obamanyň gaýtadan häkimiýet başyna geçmegi bilen ABŞ-daky 11 million töweregi bikanun immigrantyň ykbaly, Waşingtonyň gün tertibindäki esasy temalardan birine öwrüldi.
Oňa sebäp bolan zat, prezident Obamanyň, ýurtdaky bikanun immigrantlar bilen bagly hödürlän täze teklibi, bu teklip olaryň kanunylaşdyrylmagy ýaly maddalary hem öz içine alýar.
Şeýle teklibiň kabul edilmegine garaşyp oturanlaryň biri hem, özüni Mahym diýip tanyşdyran türkmenistanly immigrant.
Ol Azatlyk radiosy bilen söhbetdeşliginde, ABŞ-da bikanun ýaşamaklygyň hupbatlary barada gürrüň berdi.


text:
Ukrainanyň hökümet güýçleri bilen orsparaz separatistleriň arasyndaky konfliktiň soňuna ýetmäge gönükdirilen parahatçylyk gepleşikleri 24-nji dekabrda täzeden maslahat edilýär.
Belarusyň paýtagty Minskde geçirilýän gepleşiklere Ukrainanyň, Russiýanyň, orsparaz separatistleriň hem-de Ýewropada Howpsuzlyk we Hyzmatdaşlyk Guramasynyň wekilleri gatnaşýarlar.
Bu baradaky ikinji duşuşyk 26-njy dekabrda geçiriler.
Sentýabr aýynda Minskde geçirilen soňky gepleşiklerde ok atyşygy bes etmek barada ylalaşyga gol goýlup, giňişleýin parahatçylyk şertnamalary düzgünleşidirilipdi.


text:
ABŞ Ormuz bogazynda döräp biljek islendik bökdençlik bilen “ylalaşmajakdygyny” mälim edensoň, Eýran “biz haýbatlara diňe haýbat bilen jogap bereris” diýip, gaýtargy berdi. Muny düýn Eýranyň rewolýusiýa sakçylarynyň korpus komandiri Hossein Salami aýtdy.
Ormuz bogazy Ýakyn Gündogaryň nebitini dünýä bazarlaryna çykarmak üçin esasy ýol-geçelge hökmünde ulanylýar.
Mundan öň, Eýranyň wise-prezidenti Mohammed-Reza Rahimi Tähranyň nebit eksportyna garşy halkara sanksiýalar girizilse, onda Ormuz bogazyndan “ýekeje damja-da nebitiň” geçirilmejekdigini aýdypdy.


text:
Täjigistanyň paýtagtyndan 200 km günortada ýerleşýän Kubodiýonyň Samandar Hudaýnazarow adyndaky obasynyň etniki türkmenleri eýýäm uzak ýyllardan bäri özlerini bu ýurtda ýat hasaplamaýarlar.
Olaryň ata-babalary geçen asyryň ortasynda Kremliň buýrugy boýunça jowzaly Wahş takyrlygyna göçürilipdirler. Türkmenler ýuwaş-ýuwaşdan "ýerli" halka öwrülipdirler. Ýöne geçen şeýle uzak ýyllara garamazdan, ol ýerdäki türkmenler öz däp-dessurlaryny we edim-gylymlaryny gowy saklamagy başarypdyrlar.
Owal Teşiktoş (Deşikdaş) diýip atlandyrylan ol obada häzir üç ýarym müňden gowrak etniki türkmen ýaşaýar. Ol ýerdäki türkmenleriň ýaşaýşy täjiklerden o diýen tapawutlanyp baranok. Ýöne türkmen gyzlary öz täjik boýdaşlaryndan diýseň tapawutlanýarlar. Sebäbi olar adata görä, halyçylyk hünärleriniň ähli tilsimlerini biläýmeli. Merjen Taňrygulyýewa 20 ýaşynda. Ýöne onuň dokan halylarynyň dabarasy paýtagta çenli baryp ýetipdir. Merjen hut haly sungaty bilen güzeran görýär. Ýerli bazarda türkmen dokama el halysyny 150 amerikan dollaryna barabar bahadan satyn alyp bolýar.
Merjeniň gürrüň bermegine görä, nepis haly sungaty türkmen zenanlarynyň durmuşynyň esasy bölegini düzýän el hünäri. Ýöne. häzirki döwürde halyçylyk sungatyndan ussatlyk bilen baş çykarýan gowy halyçy aňsat tapdyrmaýar. Türkmenler halyny we palasy ýüňden we pagtadan dokaýarlar. Olaryň boýaglaryny bolsa tanymal ussalar öz elleri bilen taýýarlaýarlar. Merjeniň aýtmagyna görä, türkmen halylarynyň klassyky reňkleri goýy gyzyl, gök we goňur. Haly nagyşlary göýä diýersiň biziň eramyzdan owal 4-nji asyrda keramiki gap-gaçlaryň ýüzüne çekilen gadymy nagyşlaryň gaýtalanýan görnüşleri ýaly.
Hut haly hünärmenligi Merjeniň Atahan atly ýerli bir ýaş ýigit bilen tanyşmagyna sebäp bolupdyr. Häzir olar ýylyň ahyrynda tutjak durmuş toýlaryna taýýarlyk görýärler. Atahan gelni bilen eşretli durmuşda ýaşamak üçin uzak ýurtda, ýagny Russiýada işleýär. Merjen bolsa öz öýünde toýa çenli iň owadan ullakan halysyny dokap gutarmak üçin jan edýär.
Merjeniň gyz jigisi Zarrina bolsa ýerli mekdepde bilim alýar. Ol hem öz maňlaýyna ýazylan ýigidiň daşary ýurtlarda işleýän zähmet migranty däl-de, eýse lukman bolmagyny arzuw edýär. Kubodiýonda ekerançylyk hem pagta bilen meşgullanmakdan başga hiç hili iş ýok diýen ýaly. Şonuň üçinem erkek adamlaryň köpüsi Orsýetde zähmet migranty bolup işleýärler.
Samandar Hudaýnazarow adyndaky obanyň ýaşaýjysy Jahan Kulyýewanyň gürrüň bermegine görä, indi häzirki döwürde türkmenleriň däp-dessurlary we edim-gylymlary täjikler we özbekler bilen kän aratapawut etmeýär. Türkmenler öz öýlerinde ene dilinde gepleşýärler. Olaryň çagalary bolsa käte türkmençe, käte-de täjikçäni gatyp-garyp gepleşýärler. Obada türkmen mekdebi ýok. Şonuň üçinem türkmen çagalar ýa täjik mekdebine ýa-da özbek mekdebine gitmeli bolýarlar.
Ol ýerdäki türkmenler öz ata Watany barada diňe telegepleşiklerden duşünje alýarlar we olaryň hemmesi Türkmenistana baryp görmegiň arzuwynda. Aslynda ol ýerdäki türkmen ýaşlary Täjigistany öz ata Watany hsaplaýarlar. Sebäbi olar hut şol ýerde doglan we önüp-ösen. Olaryň hemmesi diýen ýaly täjikçe suw ýaly gepleýärler. Şonuň üçinem olary ýerlilerden tapawutlandyrmak o diýen aňsat hem däl.


text:
Orsýetde Russiýa Federasiýasynyň ilkinji prezidenti Boris Ýeltsine bagyşlanan täze merkez açyldy.
25-nji noýabrda Ural regionyň Ýekaterinburg şäherinde açylan Ýeltsin Prezident merkeziniň dabarasyna prezident Wladimir Putin, premýer-ministr Dmitriý Medwedew dagy hem gatnaşdy.
Bu dabara häzirki dünýä liderleri hem çagyryldy. Emma olaryň näçesiniň gelip bilendigi aýdyň däl.
Merkeziň binasyny gurmak 50 çemesi syýasatçy, hususy we döwlet kompaniýalary tarapyndan maliýeleşdirildi.
Ýeltsin 1991-99-njy ýyllarda Orsýete prezidentlik etdi, 2007-nji ýylda, 76 ýaşynda aradan çykdy.


text:
Hepdäniň penşenbe güni Ysraýylyň harby uçarlary Palestinanyň Gaza sektoryna birnäçe gezek zarba urdy. Maglumatlara görä, bu hüjümde Gaza, Han-Ýunus we Rafah şäherlerindäki obýektler oka tutulypdyr.
Synçylar bu howa hüjümlerine Gaza sektoryndan Ysraýylyň territoriýasynyň oka tutulmagyna berlen jogap hökmünde baha berýärler.
Penşenbe güni Amerikanyň Birleşen Ştatlary ysraýyl-palestin gepleşiklerini ýaňadan dikeltmek üçin tagallalaryny güýçlendirjekdigini yglan etdi.
Şu gün Waşingtonda Birleşen Ştatlaryň Ýakyn Gündogar boýunça ýörite wekili Jorj Mittçelliň we Döwlet sekretary Hillari Klintonyň bu problemany Iordlaniýanyň we Müsüriň ýokary derejeli resmileri bilen ara alyp maslahatlaşjakdyklary habar berilýär.


text:
ABŞ-nyň goranmak ministri Leon Panetta Ysraýylyň goranmak ministri bilen 18-nji noýabra planlaşdyrylan duşuşygynda Eýrana garşy amala aşyryljak haýsy-da bolsa bir hüjümiň dünýä ykdysadyýetine zyýan ýetirjekdigi baradaky meseläni gozgajakdygyny aýtdy.
Şeýle hem Panetta harby hüjümiň Eýranyň ýadro prgrammasyny diňe bir ýa-da iki ýyl yza tesdirip biljekdigi baradaky bilermenleriň pikirine ünsi çekjekdigini bildirdi.
18-nji noýabrda Leon Panetta howpsuzlyk meselelerine bagyşlanyp, Kanadada geçirilýän forumda Ysraýylyň goranmak ministri Ehud Barak bilen duşuşyp, gepleşik geçirmegi planlaşdyrýar.
Eýranyň ýadro programmasy bilen bagly aladalar Halkara atom energiýasy gullugynyň soňky ýaýradan hasabatyndan bäri has-da artdy. Şol hasabatda Eýranyň ýadro ýaragyny döretmäge degişli iş alyp barandygy öňe sürüldi.


text:
2013-nji ýyl tamamlanyp barýar. 2014-nji bolsa bosagada dur. Hormatly okyjylar, şu pursatda biz size ýüzlenip, geçip barýan ýyldan özüňizde galan täsirler, geljek ýyldan edilýän tamalar baradaky pikirleriňiz, umytlaryňyz bilen gyzyklanmagy makul bildik.
Ozaly bilen, tutuş bir ýyllap biziň websaýtymyzda çap edilýän makalalary okap, radiomyzy diňläp, seslenme-pikirleriňizi iberip, teswir ýazyp, sorag berip, şol bir wagtda tankydy bellikleriňizi aýdyp biziň işimize beren goldawyňyz üçin SAG BOLSUN AÝDÝARYS. Täze ýyl size hoşwagtlylyk, bagt we abadançylyk getirsin.
Indi bolsa, biz size şu soraglar bilen ýüzlenmek isleýäris:
Geçip barýan ýylda Türkmenistanyň durmuşynda esasy nähili özgerişlik boldy?
Siziňçe ýurtda syýasat özgerýärmi, ykdysadyýet ösýärmi? Medeniýet gülleýärmi?
Adamlar öňki ýyllardaka garanyňda has bagtlymy?
Şeýle-de 2013-nji ýyl siziň öz durmuşyňyzda, siziň ýakynlaryňyzyň, bütin halkyň durmuşynda nähili rol oýnady? Siz nähili gowy zatlary ýatlap biljek, sizi nähili gynandyran zatlar boldy?
Indi bolsa, 2014-nji ýyldaky umyt-arzuwlaryňyzy paýlaşmagyňyzy soraýarys. Bu ýyldan siz näme arzuw-tama edýärsiňiz?


text: 29-njy iýunda, Owganystanyň Kandagar şäheriniň günortasynda bolan atyşykda, welaýat polisiýa bölüminiň başlygy bilen birlikde ýene azyndan sekiz sany polisiýa işgäriniň öldürilendigi barada maglumat alyndy. Maglumata görä, wakada owgan esgerleriniň bir topary ýerli prokuraturanyň jaýyna girip, bir türme tussagyny alyp gaçypdyrlar. Prokuraturanyň binasyna esgerleriň hüjüm eden wagtam polisiýa işgärleri bilen harbylaryň arasynda çaknyşyk ýüze çykypdyr. Tussaghanadan alnyp gaçylan tussagyň kimdigi barada häzirlikçe anyk maglumat alynmady.


text:
Orsýet Belarus bilen gatnaşyklary öňki derejesine ýetirmek mümkinçiligini aradan aýyrmaýar diýip, Belarusyň köpçülikleýin habar serişdeleriniň wekilleri üçin Kremlde gurnalan brifingde Orsýetiň prezidentiniň administrasiýasynyň baştutany Sergeý Naryşkin düýn aýtdy.
Ýöne, onuň sözlerine görä, soňky döwür Orsýet bilen bagly ýöredilýän syýasatyň zyýanlydygyna Minskide düşünmekleri zerur.
Orsýetiň köpçülikleýin habar serişdelerinde özüne garşy informasion kampaniýanyň gurnalmagynda Belarusyň prezidenti Aleksandr Lukoşenko Kremli aýyplandan soň Orsýet bilen Belarusyň arasyndaky gatnaşyklar birden ýaramazlaşdy.
Şonda muňa jogap hökmünde Orsýetiň prezidenti Dmitriý Medwedew “Belarus ýolbaşçylary, hut Lukoşenkonyň özi iki ýurduň halklaryny alagöz etjek bolýar” diýipdi.


text:
Türkmenistanyň Ministrler kabinetiniň anna güni geçirilen maslahatynda indiden eýläk Balkan welaýatynda gowaça ekmegi bes etmeli diýen karara gelindi.
Bu welaýatda gowaça ekini üçin 5 müň gektar ýer bölünip berlipdir. Emma sebitiň toprak-howa şertleri her gektardan juda az, 10 sentner töweregi, ýagny ýylda 5 müň tonna pagta almaga mümkinçilik berýär diýip, habarda aýdylýar.
Indiden eýläk Balkanda gowaça derek iýmlik, däne, miwe we bakja ekinleri ekiler diýip, TDH ýazýar.
Şeýle-de hökümet maslahatynda Maryda, Ahalda ekilýän gowaça meýdanlaryny artdyrmak we önki ýyllar Balkanda ýetişdirilen pagtany şol ýerlerden almak kararyna gelindi.
Balkanda gowaça ekmegiň ýalňyşdygy, il içindäki pikirlerden çen tutulsa, ozaldanam bilinýärdi. Emma by "synag" uzak ýyllar dowam etdirildi.
Azatlyk Radiosy Türkmenistanda netijesiz tamamlanan synaglaryň ýene biri we Balkan babatda indiki gelnen kararyň logikasy barada asly balkanly, Aşgabatda ýaşaýan publisist Amanmyrat Bugaýew bilen söhbetdeş boldy.


text:
Azatlyk Radiosy: "Google"-dan Holokost baradaky filmleri agtaranyňda, şol temadan “Şindleriň sanawy” ýaly köp filmleriň ady çykýar. GULAG (Главное управление исправительно-трудовых лагерей и колоний) barada welin görünýän zat köp däl. Siziň pikiriňizçe, bu deňagramsyzylyga näme sebäp bolýar?
Anne Applbaum:
“GULAG: A History” (“GULAG: Bir taryh”) atly kitabyň awtory, žurnalist Anne Applbaum
Meniň pikirimçe, bu aratapawut bu iki hadysa baradaky medeni düşünjeden gözbaş alýar. GULAG barada ýaňy-ýaňylar-da hiç bir arhiw ýokdy, maglumat gaty azdy. Sowet arhiwlerini döküşdirip, taryhçylar bolan wakalary gowy suratlandyrmaga diňe soňky ýyllarda başladylar. Galyberse-de, Günbatarda bu barada kän bir düşünje ýok.
Adamlar çepçileriň GULAG barada gürrüň açylmagyny islemänligini aýdýarlar. Ýöne meniň pikirimçe ýagdaý mundan has çylşyrymly. Biziň uruşda Sowet Soýuzy bilen ýaranlykda ýeňiş gazanandygymyz Birleşen Ştatlarda, Britaniýada we Fransiýada fakt hasap edilýär. Bizde uruşda Sowet Soýuzynyň ýaranlygy netijesinde ýeňiş gazandyk diýen duýgular bar. Stalin biziň ýaranymyzdy. Bize Staline milletleri gyran diktator hökmünde garamak häzirem kyn düşýär. Şol sebäpden, GULAG hakda filmleriň görkezilmegine güýçli höwes bolmady.Azatlyk Radiosy: Siz bu “The Way Back” (“Yza tarap ýol”) kinosyna maslahatçy bolup gatnaşdyňyz. Öz işiňiz barada az-kem aýdyp beräýseňiz.Anne Applbaum:
Men öz işimi ulaltmak islemeýärin. Peter Weir ssenarini ýazmazyndan öň hem onuň bilen käbir gatnaşyklarymyz ýok däldi. Men oňa öz kitabymyň bir nusgasyny iberdim. Ol meniň GULAG-dan ölmän çykan Moskwadaky tanyşlarymyň käbirini görmek üçin Orsýete gitdi.
Ol lagerlerde bolup, ol ýerlerde bolup geçen hakyky wakalary beýan etmek isleýärdi. Kinoda görkezilýän wakalaryň köpüsi hakyky bolan zatlar ýa-da Warlam Şalamow ýa beýleki GULAG ýazyjylaryndan alnan zatlar. Bu hakyky durmuş barada döredilen gaty gowy film.Azatlyk Radiosy: GULAG-yň dogruçyllyk bilen suratlandyrylmagy bilen bir wagtda onuň üsti bilen halka ýetiriljek bolunýan maglumat hem möhüm bolup durýar. Siz tomaşaçylar bu filmden näme sapak alarlar diýip umyt edýärsiňiz?Anne Applbaum:
Bu bir gaty gyzykly film. Adamlar ondan lezzet alar diýip umyt edýärin. Olar Ýewropanyň gündogar böleginde 1940-njy we 1950-nji ýyllarda näme zatlaryň bolandygy hakynda belli bir düşünjelere eýe bolarlar diýip pikir edýärin.
Mundan daşary, olar bir lagerde gabalyp galmagyň, ençeme aýlap ýöräp ýol sökmegiň nämedigine düşünerler. Şeýle hem, olaryň syýasy düşünjesi-de artar diýip oýlanýaryn.Azatlyk Radiosy: Belki bu filmde Gündogardaky täze nesle hem ýetiriljek bolunýan zatlar bardyr?Anne Applbaum:
Bu Gündogardaky nesil üçin hem 50 ýyl ýa 60 ýyl mundan ozal dünýäniň bu böleginde, olaryň öz regionynda, durmuşyň nähili bolandygyny bilmäge bir mümkinçilik.
Orsýetde häzir ýagdaýlar näme üçin şeýle? Öňki sowet respublikalarynda durmuşyň häzirkisi ýaly gurnalmagyna näme zatlar sebäp bolupdyr? Gürrüňini edýän filmimiz bu barada berilýän düşündirişiň bir bölegidir.
Biz häzirki ýagdaýa nädip gelendigimizi bilmesek, oňa düşünip bilmeris. Taryh Berlin diwary ýykylp, kommunizmiň çökmegi bilen, ýagny, 20 ýyl mundan ozal başlanok. Ol ondan has ir başlandy. Bu film Gündogar we Merkezi Ýewropada bu zatlaryň haýsy ýollar bilen häzirki ýagdaýyna gelendigine düşünmäge mümkinçilik berýär.


text:
Ýekşenbe güni Gürjüstanyň separatistik regiony bolan Günorta Osetiýa regionynda prezidentlik saýlawlarynyň ikinji tapgyry geçirildi.
Onda 25-nji martda geçirilen birinji tapgyr saýlawlarda iň köp ses alan iki dalaşgär prezidentlik ugrunda bäsleşdi. Olar Günorta Osetiýanyň Döwlet howpsuzlyk komitetiniň ozalky başlygy Leonid Tibilow bilen regionyň ynsan hukuklary boýunça komissary Dawid Sanakoýew.
Regionyň kanunçylygyna görä, ses bermäge hukukly ilatyň azyndan 30 prosentiniň gatnaşan halatynda, saýlawlar kanuny diýlip hasaplanylýar.
Geçen ýylyň noýabrynda geçirilen ozalky prezidentlik saýlawlarynda oppozisiýa lideri Alla Jiýoýewanyň gazanan ýeňşini Günorta Osetiýanyň Ýokary sudy güýçsüz diýip yglan edipdi. Suduň bu karary ýurduň içinde we halkara jemgyýetçiliginde ýiti reaksiýalary döredipdi.


text:
Pakistanyň premýer-ministri, «Talyban» bilen parahatçylyk prosesine başlamak we iki ýurduň ýangyç gahatçylyklaryny azaltjak energiýa proektleri barada maslahatlaşmak üçin, bir günlük sapar bilen Kabula geldi.
Bu Nawaz Şarifiň premýer-ministr saýlanaly bäri Owganystana edýän ilkinji saparydyr.
Prezident Hamid Karzaý Pakistanyň «Talyban» bilen ylalaşyga gelmekde kömek bermegini we golaýda Pakistanyň tussagdan boşadan «talyban» lideri bilen gepleşmäge ýardam etmegini soraýar.
"Talyban" liderleriniň köpüsi Pakistanda ýaşaýandyr öýdülýär. Onsoň Kabul Yslamabadyň olar bilen gepleşmäge kömek etmegini isleýär. Karzaý bu mesele bilen geçen awgustda Pakistana sapar etdi.


text:
Siriýa krizisi boýunça BMG-niň we Arap Ligasynyň ýörite wekili Eýranyň liderleri bilen Tähranda duşuşdy.
Lakhdar Brahimi ýekşenbe güni Prezident Mahmud Ahmedinejad we daşary işler ministri Ali Akbar Salehi bilen gepleşik geçirdi.
Metbugat konferensiýasynda eden çykyşynda Brahimi Siriýadaky ähli güýçler üçin iberilýän ýaraglary togtatmaklyga çagyryş etdi.
Şeýle hem ol Siriýada dawanyň soňuna çykmak üçin ýaragly söweşleri haýdan-haý bes etmeklige, reforma we saýlaw geçirmek üçin gepleşiklere başlamaga çagyryş etdi.
Şaýylar tarapyndan dolandyrylýan Eýran prezident Başar al-Assadyň režiminiň esasy regional ýaranydyr.
Brahimi Eýrana Türkiýä saparyndan soň bardy.
Türkiýe we regionyň sünni musulmanlary tarapyndan dolandyrylýan ýurtlary, şol sanda Saud Arabystany we Katar Assadyň režimini agdarmak isleýän pitneçileri berk goldaýarlar.


text:
Şu gün käbir günbatar we arap ýurtlarynyň ministrleri Liwiýadaky syýasy wakalary ara alyp maslahatlaşmak üçin Birleşen Arap Emirliklerinde maslahata ýygnanýarlar.
Abu-Dabide geçiriljek bu maslahata Birleşen Ştatlaryň Döwlet sekretary Hillari Klinton, Fransiýanyň we Britaniýanyň resmileri, şeýle hem käbir arap ýurtlarynyň, şol sanda, Kataryň, Kuweýtiň we Iordanyň ýokary derejeli resmileri gatnaşarlar.
Maslahatda resmiler Liwiýanyň oppozision Milli geçiş geňeşine maliýe ýardamlaryny bermek we Muammar Kaddafiniň häkimiýetden çekilmegi üçin edilmeli işler barada pikir alşarlar diýlip garaşylýar.
Muammar Kaddafi şu hepde özüniň tä ölýänçä häkimiýet başynda galjakdygyny nygtap çykyş etdi.


text:
“Amnesty International” guramasy 2015-nji ýylda dünýäde berjaý edilendigi tassyklanan ölüm jezalarynyň sanynyň soňky 20 ýyldan gowrak döwürde iň ýokary derejä ýetendigini aýtdy we Eýranda, Pakistanda we Saud Arabystanynda ölüm jezasy hakynda has köp höküm çykarylmagynyň muňa sebäp bolýandygyny belledi.
Londonda ýerleşýän gurama 6-ny aprelde çap eden hasabatynda 2015-nji ýylda dünýäde ölüme höküm edilen 1634 adamyň jezalandyrylandygyny aýtdy. Bu sanyň bir ýyl ozalky görkezijiden 50% ýokary bolandygy hasabatda bellendi.
“Amnesty International” guramasynyň hasabatynda hasaba alnan wakalaryň 89% Eýrana, Pakistana we Saud Arabystanyna degişli diýilýär.
“Eýran, Pakistan we Saud Arabystany adamlary ölüm jezasyna höküm etmekde öň görlüp eşidilmedik derejelere ýetdiler, köplenç sudlar adalatsyz geçirildi” diýip gurmanyň baş sekretary Salil Şetty aýtdy. Şetty ýerine ýetirilen ölüm jezalarynyň sanynyň artmagy “örän aladaly” diýdi.


text:
Türkiýäniň polisiýasy geçen aýda ýurtda agdarylyşygy amala aşyrmak synanyşygynda aýyplanýan adamlary yzarlamagyny dowam etdirýär.
Stambulyň howpsuzlyk güýçleri 18-nji awgustda 100 çemesi ýerde reýd geçirdiler we sany mälim edilmedik adamy tussag etdiler.
Prokurorlar 187 adamy tussag etmek boýunça resminama çykardylar, olardan aglaba köpüsi telekeçilik we maliýe pudagyndan. Bu adamlar ýurduny terk edip, ABŞ-da ýaşaýan dinçi Fethullah Guleni maliýeleşdirmekde aýyplanýarlar. Türkiýäniň häkimiýetleri Guleni agdarylyşyk boýunça dildüwüşikligi gurnamakda aýyplaýarlar.
Birleşen Ştatlarda ýaşaýan Gulen 15-nji iýulda bolan we 340 adamyň ölümine sebäp bolan gozgalaňa gatnaşygyny doly ret edýär.
Premýer-ministr Binali Ýildirimyň 17-nji awgustda aýtmagyna görä, derňewler bilen baglylykda 40 029 adam saklanypdyr we olardan ýarysy tussag astynda saklanýar.


text:
Eýranyň prezidenti Mahmut Ahmedinejadyň aýtmagyna görä, eger-de ýadro meselesi boýunça gepleşikleriň şowly bolmagyna garaşylýan bolsa, onda dünýä güýçleri “Eýrana haýbat atmagyny bes etmelidir”. Ahmedinejad bu çykyşyny Bakuda geçirilýän kaspiýaka ýurtlarynyň sammiti wagtynda etdi.
Eýranyň ýadro programmasy boýunça gepleşikleriň täze tapgyryny şu ýylyň 5-nji dekabrynda geçirmek göz öňünde tutulýar. Şol gepleşiklere Eýran bilen bir hatarda dünýäniň alty uly döwleti - Britaniýa, Fransiýa, Germaniýa, Birleşen Ştatlar, Orsýet we Hytaý gatnaşar. Emma taraplar bu gepleşikleriň ýeri we gün tertibi boýunça entek ylalaşmadylar.
Günbatar ýurtlary Eýranyň alyp barýan urany baýlaşdyryş programmasynyň ýadro ýaraglaryny döretmek howpundan howatyrlanýarlar.


text:
Ukrainanyň premýer-ministri Arseniý Ýatsenýuk Ukraina baradaky hereketleri bilen Russiýany III-nji jahan urşuny başlatmaga synanyşmakda aýyplady.
Ýatsenýuk Russiýa Ukrainany “harby hem-de syýasy taýdan” eýelemäge we Ukrainanyň içinde urşy döretmäge synanyşýar diýdi. Ol munuň hem “Ýewropada harby konflikte sebäp boljakdygyny” sözüne goşdy.
Ýatsenýuk bu barada 25-nji aprelde ýurduň wagtlaýyn Ministrler Kabinetine ýüzlenip eden çykyşynda belledi. Bu çykyş telewideniýede göni efirde görkezildi.
Ýatsenýugyň bu sözleri ýurduň häzirki wagt goranmak ministri wezipesini ýerine ýetirýän Mihailo Kowalyň Russiýanyň harby goşun hereketleriniň Ukrainanyň araçäginiň bir kilometr golaýyna çenli gelendigi we Ukrainanyň ýaragly güýçleriniň “islendik hüjümi yzyna gaýtarmaga taýýardygy” barada eden çykyşynyň yz ýanyna gabat geldi.
Ukrainanyň gündogaryndaky şäherlerde Russiýa tarapdary söweşijiler onlarça hökümet binasyny eýelemäge dowam edýän mahaly Ukrainanyň araçäginiň golaýynda 40 müň çemesi goşun ýerleşdireni üçin Russiýa halkara ýurtlary tarapyndan tankyt edilýär.


text:
Soňky ýyllarda Aşgabatda ençeme seýilgäh rekonstruksiýa işleri sebäpli ýapyldy ýa-da ýumruldy, şeýle-de ýüzlerçe agaç çapyldy. Bu seýilgähleriň käbirleriniň abatlaýyş işleri sebäpli ýapylanyna ençeme aý boldy.
Şol bir wagtyň özünde, türkmen mediasynda “seýilgäh toplumlarynyň häzirki zaman şäher gurluşygynyň möhüm şertidigi” habar berilýär.
Eýse, häzirki wagt aşgabatlylaryň dynç almagy üçin nähili mümkinçilikler bar?
Azatlyk Radiosy bu sorag bilen gyzyklanyp, aşgabatly ýazyjy we synçy Amanmyrat Bugaýew bilen söhbetdeş boldy.


text:
Bu waka irräk döwürde Ahal welaýatyna degişli Gökdepe etrabynda bolup geçipdi.
Bir maşgalanyň durmuşa çykmadyk ulugyzynyň garny ulalyp başlaýar. Muny duýan maşgalabaşy bolan ýaşuly gyzyny lukmanyň gözegçiligine eltýär. Gyzy UZI (ultra ses bilen barlaýan apparat) boýunça barlan lukman ýaşula gyzyň göwresinde çaga bardygyny aýdýar. Hakykatda bolsa gyzyň göwresinde rus dilinde «kista» diýlip at berilýän et örýän eken.
Ýaşuly öýüne gelip, gyzyny gyssaýar. «Çaga kimden?» diýip soraýar. Sada oba gyzy goňşy oglanyň özüne soňky wagtlar ýiti-ýiti seredýänini aňýan eken we şeýle ýagdaýda-da göwrelilik emele gelip bilýändir öýdüp düşünýär. Kakasyndan gorkan gyz oňa goňşy oglanyň salgyny berýär. Ýaşuly bir gün goňşy oglany sygyr dölä, hamala kömege çagyrýan ýaly çagyrýar we ony paltalap öldürýär, jesedini bolsa sygyr dölesinde gömýär.
Gijräk hem bolsa, derňew organlary tarapyndan bu wakanyň üsti açylýar. Ýaşuly jenaýat jogapkärçiligine çekilýär hem-de azatlykdan mahrum edilýär. Hiç hili göwrelilik alamaty bolmadyk gyza şeýle diagnozy goýan lukman welin jezadan çetde galýar.
Ýaňy-ýakynda...
Ýaňy-ýakynda lukmanlar tarapyndan ters diagnoz goýma wakasy ýene ýüze çykdy. Buşugan wagty jebir çekmeli bolýan ýaş ýetginjegi ejesi lukmanyň gözegçiligine eltýär. Medisina institutyny ýaňyrak tamamlap, täzeräk işe başlan ýaş lukman ýigit on dört ýaşly ýetginjegi barlandan soň, onda hapa jynsy keseliniň bardygyny aýdyp, enä başga lukmana ýüz tutmagy maslahat berýär. Bu habary eşiden enäniň zähresi ýarylýar. On dört ýaşly oglanda beýle keseliň nireden bolup bilýänine haýran galýar, oglunyň mekdepden başga ýere gitmeýänini aýdýar. Ýaş lukman barybir onuň gepini diňlemän, «Hapa jynsy keselliniň oturan ýerinde otursa-da, şeýle kesel ýokuşyp bilýär» diýýär-de, ony ugradyp goýberýär.
Ene goňşusynyň ýanyna gelip, bu habary aýdyp nalaýar. Köpi gören goňşy oglanyň buşuk haltasynyň sowuklan bolmagyny aýdyp, oňa sowuklamanyň garşysyna gerekli dermanlary alyp içirmegi enä maslahat berýär.
Ene goňşusynyň diýenini edýär. Bir hepdeläp ogluna goňşusynyň salgy beren dermanlaryny içirýär. Ýetginjek şondan soň dertden saplanyp gidýär.
Sag golunyň pilçesi duýdansyz agyryp ugran aýal Aşgabadyň koordiologiýa merkezine ýüz tutýar. Ol ýerde näsag aýaly her hili apparatdan, rentgenden geçirip görýärler hem-de «Süňk ragy» diýip diagnoz goýýarlar. «Aýagyň süňkünden alyp, şol ýere ýelmemeli» diýibem em salgy berýärler. Näsag aýal gözýaş döküp, hossarlary bilen hoşlaşyp, lukmandan-lukmana ylgaýar. Örän kän lukmanlar rentgen apparatynyň alan suratlaryny synlap, goýlan diagnozy tassyklaýar. Ýöne birden ol aýala bir tanyş lukmany duşup, pilçedäki gara tegmiliň rak keseliniň däl-de, sowuklamanyň alamatydygyny aýdýar. Şu habary eşidenden soň näsag aýal özüniň köp wagtlap, işde kondisioneriň öňünde oturandygyny ýadyna salýar. Soňra sowuklamanyň garşysyna dermanlary kabul edip, dertden saplanýar.
Kadrlar gerek
Şeýle ýalňyş diagnoz goýmalar türkmen lukmanlarynyň arasynda örän köp gabat gelýär. Soňky döwürde Türkmenistanda örän köp täze hassahanalar gurlup, olar dünýäniň ösen döwletlerinden getirilen, iň kämil medisina enjamlary bilen üpjün edilýär. Ýöne enjamlaryň işine düşünmeýän adamlar ol enjamlaryň başyna eltilse, kämil enjamdan ne peýda!
27-nji awgustda Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow Türkmenistanyň Döwlet lukmançylyk uniwersitetini döretmek hakyndaky Permana gol çekdi. Öňki medisina instituty uniwersitete öwrüldi hem-de oňa täze bina bagyşlandy.
Ösen döwletlerden iň täze, kämil medisina enjamlarynyň getirilmegi, lukmançylyk institutynyň uniwersitete öwrülmegi, täze tipli hassahanalaryň, saglyk öýleriniň gurulmagy gowy zat. Ýöne bu zatlaryň hemmesinden zerur zat —zehinli, işine ezber medisina kadrlary gerek.
Ellerine ýigrimi bäş-otuz müň amerikan dollaryny alyp gelip, medisina institutyna girip bilmän gidýänleri, medisina ugrundan bilim almak meselesinde-de parahorlugyň, tanyşparazlygyň, wezipeparazlygyň ösmegi, ýol almagy geljek hakda gorkuly pikir öwürmäge mejbur edýär. Täze döredilen uniwerisitet babatda bir şu zatlardan ara açylsa ýagşy. Medisina ugrundan bilimi diňe şu ugra höwes edýänlere bermeli. Şu ýagdaý berjaý edilmese, ters diagnoz goýulmalar-da, ters bejergiler-de ýitip gitmez. Bu örän gynançly ýagdaý.
Serdar Gulgeldiýew aşgabatly synçynyň edebi lakamy. Bu blogda öňe sürlen pikirler we garaýyşlar awtoryň özüne degişli.


text:
Şenbe güni ýaýradan ýörite beýanatynda Daniýanyň howpsuzlyk gullugy asly somaliýaly 28 ýaşly bir raýatyň daniýaly karikaturaçy Kurt Westergaardyň janyna kast etmek üçin onuň öýüne girmäge sananyşandygyny mälim etdi. Maglumata görä, bu waka Kurt Westergaardyň ýaşaýan ýeri bolan Aarhus şäherinde ýüz beripdir.
Bu hüjüme synanyşyk edilen wagty Kurt Westergaard bilen onuň bäş ýaşly agtygy öýde eken. Ýöne olara ýörite gaçybatalga görnüşinde ýasalan otaga girip, hüjümçiden gizlenmek başardypdyr. Karikaturaçy Westergaardyň otagyň içinde berkidilen ýörite signala basmagy bilen, tiz wagtdan polisiýa işgärleri onuň öýune gelip ýetipdirler.
Maglumata gorä, polisiýa işgärleri eli paltaly we pyçakly hüjümçiniň aýagyndan atyp, ony dessine tussag edipdirler.
Daniýanyň howpsuzlyk gullugy bu hüjümiň terrorçylykly häsiýetdäki hüjümdigini aýdyp, tussag edilen hüjümçiniň adam öldürmek synanyşgynda aýyplanjakdygyny mälim etdi. Ýöne Daniýanyň howpsuzlyk gullugy ýurdun şahsy syrlar baradaky kanunyna salgylanmak bilen, häzirklikçe bu hüjümçiniň adyny aýan etmekden saklanýar.
Terrorizm bilen baglanyşykly…
Howpsuzlyk gullugynyň bu barada ýaýradan beýanatynda: «Karikaturaçy Kurt Westergaardy öldürmek üçin edilen synanyşyk terrorizm bilen baglanyşykly. Bu wakada tussag edilen adam Somaliýadaky Al-Şebab atly terror guramasy we, şol sanda, Gündogar Afrikadaky Al-Kaýda toparynyň ýolbaşçylary bilen hem arabaglanyşykly hasaplanylýar» diýlip, bellenilýär.
Bu resmi maglumata görä, asly somaliýaly bu hüjümçi indi köp wagtdan bäri howpsuzlyk gulluklarynyň gözegçiliginde eken.
Daniýanyň resmileri karikaturaçy Kurt Westergaarda bu wakanyň birneme ruhy sarsgyn berendigini, emma oňa hiç hili fiziki zeper ýetmändigini mälim etdiler.
Kurt Westergaarda näme üçin hüjüm edilýär?
Kurt Westergaard Daniýanyň «Jyllands Posten» gazetinde çap edilen Muhammet pygamberiň 12 sany tankydy karikaturasyndan biriniň awtory. Bu çap edilen karikaturalary köp musulmanlar öz mertebelerini kemsitmek hökmünde kabul edipdiler. Ol suratlar Owganystan, Pakistan we Nigeriýa ýaly käbir musulman ýurtlarynda gazaply seslenmelere we ýykan-ýumrançylykly protest çykyşlaryna sebäp bolupdy. Şol protestleriň barşynda bolsa onlarça adam heläk boldy.
2006-njy ýylda şol suratlaryň çap edilmeginiň yzy bilen Daniýanyň daşary ýurtlardaky ilçihanalaryna hüjümler gurnaldy, käbir musulman ýurtlary bolsa Daniýanyň önümlerini satyn almakdan ýüz öwürdi.
2006-njy ýylda «Jyllands Posten» gazeti özüniň bu karikaturalary çap edendigi üçin ötünç sorap, çykyş etdi. Emma, şol bir wagtyň özünde-de, Ýewropanyň käbir beýleki gazetleri ol suratlary gaýtadan çap etdiler.
Westergaardyň jany howp astynda
Muhammet pygamberi sellesinde bomba duran görnüşinde çeken Kurt Westergaarda yslamçy ekstremistler ençeme gezek ölüm howpy bilen haýbat atypdylar. Käbir habar serişdeleriniň maglumatyna görä bolsa, yslamçy söweşijiler onuň kellesi üçin bir million dollar sylag goýupdyrlar.
Jenap Westergaardyň janyna abanýan howp göz öňünde tutulyp, onuň Aarhus şäherindäki öýi polisiýanyň berk gözegçiligi astynda goralyp gelinýär. 2008-nji ýylda tunisli iki adam Daniýadaky karikaturaçylaryň janyna kast etmäge taýýarlyk görýänlikde güman bildirilip, tussag edilipdiler. Ýöne ahyrky netijede olaryň günäsi subut edilmän, olar azatlyga goýberilipdi.
Daniýanyň hökümeti öz syýasatyny bu ýurtdaky çap edilen karikaturalar bilen asla baglanyşydyrmaýar. Ýurduň hökümeti azat mediýada beýan edilýän zatlaryň jogapkärçiligini öz üstüne alyp bilmejekdigini aýdyp, yslam temasyndan çap edilen karikaturalar üçin ötünç soramakdan hem ýüz öwrüpdi.


text:
Aşgabat şäheriniň Gyşky oýunlar sport toplumynda 2013-nji ýylyň 17-nji fewral aýynda Hokgeý oýuny boýunça Türkmenistanyň Prezidentiniň kuboguny almak ugrundaky halkara ýaryşynyň jemi jemlendi. Bu ýaryş 17 ýaşa çenli ýenginjekleriň arasynda geçirildi. Ýaryşa gatnaşan ýaş türgenler diýseň çekeleşikli ýagdaýda ýaryşy tamamladylar. Ýaryşda birinji orna Moskwanyň eteginden gelen topar mynasyp boldy. Türkmenistanyň ''Oguzhan'' topary bu halkara ýaryşynyň 2-nji ornuna mynasyp bolmagy başardy we kümüş baýragyna mynasyp boldy.
Biz türgenlerimize öňdäki bäsleşiklerde diňe baş baýragy arzuw edýäris!
18 февраля 2013
Howwa ertir.сom saýtynda-da habar beripdiler, ýöne sizede Sagbol menä halladym! Arzuwlaryňa goşulýan.
19 февраля 2013
Habary wagtynda bereniňe minnetdar dost
19 февраля 2013
Aý erbet däl umuman gowy ýaryşyň T-da geçirilmeginiň özi baş baýraga mynasypdyr, T-en hokgeýçileri bu gezek bolmasa indiki gezek baş baýragy alarlar.
19 февраля 2013
Oýuny görüp bilmedigime gynanýan nätjek nesibedirde, ýöne sagbol habary ýetireniňize..


text:
Yragyň hökümet güýçleri Bagdadyň demirgazygyndaky Baiji nebit zawodyndan “Yslam döwleti” toparynyň jeňçilerini çykardylar. Giň göwrümli harby operasiýa şaýy ýaraglylary hem gatnaşdylar.
Harbylaryň berýän maglumatyna görä, Yragyň iň uly nebit zawody bilen birlikde Siniýa şäheri hem yzyna alnypdyr. Söweşde “Yslam döwleti” toparynyň jeňçileriniň azyndan 15-si we olara garşy söweşýänleriň hem altysy öldürilipdir.
Yragyň 250 km demirgazygynda ýerleşýän Baiji şäheri geçen ýyl jeňçileriň eline düşüpdi.
Yragyň bir polkownigi AFP habar agentligine “Biz şäheriň 60% töweregine gözegçilik edýäris. Sebitde jeňçiler az. Olar gabawa düşdi” diýip, maglumat berdi.
“Yslam döwleti” toparynyň jeňçileri nebiti satyp öz hereketlerini maliýeleşdirýärler. Şol sebäpli Baiji zawodynyň gaýtadan alynmagynyň uly ähmiýeti bar.
Şol bir wagtda, günde 300 müň barrel nebiti öndüren bu zawodyň häzir düýpli sandan çykandygyndan howatyr edilýär.
“Labeik ýa Rasul Alla”, ýagny “Allanyň Resuly seniň hyzmatyňda durun” diýlip atlandyrylan harby operasiýa 12-nji oktýabrda başladylypdy.
“Yslam döwleti” toparyna garşy göreşýän ABŞ-nyň ýolbaşçylygyndaky koalisiýa Baiji şäherine iki howa zarbasyny amala aşyrandygyny mälim etdi. Şol bir wagtda koalisiýa Kaýýarah şäherindäki bir nebit zawodynyň hem böleklerini ýok edendigini habar berdi.
Yrak güýçleri şu ýylyň maýynda jeňçileriň eline geçen Ramadi şäherini hem yzyna almak ugrunda hereket edýärler. Koalisiýa güýçleri diňe şu aýyň özünde Ramadiniň töweregine 69 howa zarbasyny amala aşyrdy.


text:
Taýlandyň döwlet agdarylyşygynyň ýolbaşçylarynyň sözçüsi goşunyň ozalky premýer-ministr Ýiňlak Şinawatrany, hökümet agzalaryny we hökümete garşy protestçileriň liderlerini, oýlanmaga wagt bermek üçin, bir hepde tussaglykda saklanjagyny aýdýar.
Goşunyň sözçüsi, polkowniý Wintai Suwari bu sözleri 24-nji maýda, harby huntanyň häkimiýeti eýeläli bäri gurnan ilkinji metbugat ýygnagynda aýtdy.
Ol onlarça syýasy şahsyýetiň mobil telefonlarynyň konfiskasiýa edilendigini aýtdy. Ol bu adamlaryň saklanýan ýerini aýtmady.
Bu çäre syýasatçylaryň 22-nji maýdaky döwlet agdarylyşygynyň liderlerine garşy toplanmagynyň öňüni almak üçin görülýäne meňzeýär.
Demokratik döwleti dikeltmek baradaky halkara çagyryşlaryna garamazdan, goşun başlygy, general Praýut Çan-oça raýat dolandyryşyna geçmegi wada bermedi.
Muňa derek ol bu ýerde ilki giň reformalaryň geçirilmelidigini we durnuklylygyň bolmalydygyny aýtdy.


text:
Penşenbe güni Bangladeşiň iň uly yslamçy partiýasynyň lideri Delawar Hossaýin Saýedi uruş jenaýatçylygynda aýyplanyp, ölüm jezasyna höküm edildi.
Bangadeşiň sudy oppozision “Jemaat-i Islami” partiýasynyň wise-prezidenti Delawar Hossaýin Saýedini 1971-nji ýylda Bangladeşiň Pakistandan garaşsyzlygy ugrundaky uruşda bikanun adam öldürmekde, ogurlyklarda, jynsy zorluklarda, şeýle hem induizm dininiň wekillerini yslam dinini kabul etmäge mejbur etmekde günäli tapdy.
Bangladeşiň paýtagty Dakkada müňlerçe adam suduň bu hökümini uly şatlyk bilen garşy aldy. Ölüm jezasyna höküm edilen Delawar Hossaýin Saýediniň tarapdarlary bolsa muňa protest bildirip, gahar-gazaply demonstrasiýalara çykdylar.


text:
Häzir üns merkezinde duran gündogar ukrain şäheri Slowýanskyň golaýynda 5-nji maýda agyr söweşiň bolandygy aýdylýar. Ukrainanyň içeri işler ministri Arsen Awakowyň aýtmagyna görä, şähere kontrollyk edýan orsýetçi pitneçiler bilen bolan söweşde "ölenler" bar.
Awakow hökümet güýçlerine 5-nji maýda agyr ýaragly "terroristler tarapyndan zarba urlandygyny" aýtdy.
Habarlarda orsýetçi söweşijileriň şäheriň merkezine çekilýändigi aýdylýar.
Awakowyň aýtmagyna görä hökümet güýçleri "ýuwaş-ýuwaşdan" şäheriň merkezine aralaşmaga synanyşýarlar.
Protestçileriň eýeçiliginde
Slawýanskda şäher häkimligi, polisiýa edaralary we Ukrainanyň gizlin gullugynyň jaýy häzire çenli-de orsýetçi pitneçileriň elinde. Olar şeýle hem köp sanly adamlary, şol sanda şäheriň häkimini-de ýesirlikde saklaýarlar.
Takmynan 140 müň ilatly Slowýansk orsýetçi pitneçileriň kontrollygyndaky gündogar ukrain şäherleriniň biri.
Hökümet şäheriň kontrollygyny öz eline geçirýänçä 15-nji aprelde başlanan "antiterroristik" operasiýany dowam etdiriljekdigini aýtdy. Ýöne harby hüjümlerde gazanylan üstünlikler köp däl.
"Ukraina bilen uruşda"
Ukrainanyň häzir iş başyndaky wagtlaýyn prezidenti Oleksandr Turçynow Orsýetiň Ukraina bilen uruşdadyny aýtdy: "Ors Federasiýasy Ukraina bilen uruşda. Olar hem gündogarda hem-de günortada ýagdaýy bütinleý durnuksyzlaşdyrmaga synanyşýarlar. Dogrusy, bu işi Odessada başardylar - Ors Federasiýasynyň esasy maksatlarynyň biri şu, şeýle hem Harkow regiony. Olaryň hakyky garşylyk bilen ýüzbe-ýüz bolany şu region boldy".
Turçynow bu beýanaty 4-nji maýda berdi. 2-nji maýda bolsa, prezident Wiktor Ýanukowiç ýurtdan gaçyp gideli bäri Ukrainada bolan iň ganly zorluklarda, Odessada, 40-dan agdyk adam öldi.
"Odessada Ukrain häkimiýetleri iş alyp barýarlar. Ol ýerde gaty köp watansöýer adamlar bar. Olar öz şäherlerini goramga taýyn, Ukrainany goramaga taýyn. Men asudalygyň Ukraina gaýdyp geljekdigine şübhe edemok" diýip, Turçynow aýtdy.
Turçynow ýagdaýy düşündirýär
Ukrainanyň wagtlaýyn prezidenti 4-nji maýda ýurduň "kanal 5" telewideniýesine beren interwiýusynda beýleki şäherler barada hem durup geçdi: "Luganskda, Donetskde ýagdaý Ukrainanyň beýleki regionlaryndakydan bütinleý tapawutly. Orsýetiň ýörite güýçleriniň maksady günorta-gündogarda, hatda Ukrainayň merkezinde-de köp regionlary durnuksyzlaşdyrmakdy. Ýöne olaryň [bu ugurda] hakyky netije gazanan ýeri gündogarda Donetsk bilen Lugansk boldy. Munuň birinji sebäbi hem, dogrusyny aýtsaň, bu regionlarda köp adamlaryň, bu regionlaryň ilatynyň belli bir böleginiň separatistleri goldaýandygy we hatda terroristleri goldaýanlygyndan. Bu bolsa antiterroristik operasiýany juda kynlaşdyrýar. Uly problema şu".
Orsýet ukrain hökümetiniň ýurduň günorata we gündogar böleklerinde gazaply hereketleri Orsýet tutaşdyrýar diýýän aýyplamalaryny ret edýär.
Orsýetiň Daşary işler ministrligi 5-nji maýda ýaýradylan beýannamada Ukriandaky tolgunyşyklaryň möwjemeginiň öňüni almazlyk Ýewropadaky parahatçylaga howp salar diýip duýduryş berdi.


text:
Pakistanyň armiýasynyň başlygy Rahil Şarif (Raheel Sharif) owgan prezidenti Aşraf Gani bilen gepleşikleri geçirmek üçin Kabula bardy. Duşuşygyň dowamynda Şarif we Gani “terrorçylyga we ekstremizme” garşy bilelikde göreşmäge wada berdiler.
Şarif Pakistanyň Peşawar şäherindäki harbylara degişli mekdepde 132 çaga we dokuz mugallym öldürilenden bir gün soň, 17-nji dekabrda owgan paýtagtyna bardy. Şol hüjümiň jogapkärçiligini “Pakistanyň Talyban” hereketi öz üstüne aldy.
Şarif bilen geçiren duşuşygyndan soň, Gani: “Terrorçylyga we ekstremizme garşy täsirli çäreleri amala aşyrmak üçin Owganystanyň we Pakistanyň akýüreklilik bilen bilelikde işlemegine pursat döredi” diýdi.
Şarif Owganystana edýän saparynyň dowamynda Howpsuzlyga ýardam beriji Halkara güýçleriň komandiri general Jozef Danford (Joseph Dunford) bilen hem duşuşdy.


text:
Aşgabat, 21-nji aprelde Türkmenistanyň Mejlisinde biziň ýurdumyzda sapar bilen bolýan Latwiýa Respublikasyndan Ýewropa parlamentiniň deputaty hanym Iweta Grigule bilen duşuşyk geçirildi.
Duşuşygyň barşynda myhman milli parlamentiň düzümi we kanun çykaryjylyk işiniň ugurlary bilen tanyşdyryldy. Hususan-da, Türkmenistanyň Mejlisiniň adam hukuklaryny goramak, halkara we parlamentara gatnaşyklary meselelerine degilip geçildi.
Türkmen jemgyýetini demokratiýalaşdyrmak boýunça özgertmeleriň üstünlikli amala aşyrylmagynyň, Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň alyp barýan işjeň daşary syýasatynyň dünýä bileleşiginiň giň goldawyna eýe bolýandygy bellenildi. Şeýle hem, ýurdumyzyň Mejlisiniň halkara hukuk kadalaryny milli-hukuk ulgamyna ornaşdyrmakda oňyn işi nygtalyp geçildi.
Ýewropanyň parlamenti bilen möhüm ugurlar boýunça hyzmatdaşlygyň ýagdaýyny we mümkinçiliklerini ara alyp maslahatlaşmak bilen, duşuşyga gatnaşyjylar oňyn gepleşikleriň mundan beýläk-de ösdürilmegine özara gyzyklanma bildirilýändigini tassykladylar.
***
Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginde Ýewropa parlamentiniň deputaty hanym Iweta Grigule bilen geçirilen duşuşygyň barşynda hem hyzmatdaşlygy giňeltmegiň mümkinçilikleri söhbetdeşligiň esasy meselesi boldy.
Aşgabada saparynyň çäklerinde myhman 23-nji aprelde açylýan “Türkmen bedewi we dünýäniň seýisçilik sungaty” atly VII Halkara sergi-ýarmarkasyna, Türkmen bedewiniň baýramyna bagyşlanan çärelere gatnaşar, şeýle hem paýtagtymyzyň iri muzeýleriniň gymmatlyklary we ajaýyp künjekleri bilen tanşar.


text:
Halkara atom energiýasy gullugy Eýranyň baýlaşdyrylan uran ýerine ýadro reaktory üçin ýangyç almak ylalaşygy baradaky formal hatyny alandygyny tassyk edýär.
Bu ylalaşyk Türkiýe bilen Braziliýanyň araçylyk etmeginde teklip edilipdi.
Teklibe görä, Eýran öz az baýlaşdyrylan uranynyň ýaryndan azragyny Türkiýä ibermelidi we onuň ýerine ýadro ýangyjyny almalydy. Ýöne bu ylalaşyk Eýranyň uran baýlaşdyrmagy bes etmelidigi baradaky talaby öz içine almaýar.
HAEG Tähranyň hatyny pikirlenişip görmekleri üçin Birleşen Ştatlara, Fransiýa we Orsýete geçirjekdigini aýdýar.
Waşington bu ylalaşyga şübheli garady we BMG-niň Howpsuzlyk Geňeşine sanksiýalar rezolýusiýasynyň taslamasyny hödürledi.


text:
2012-nji ýylyň 29-njy noýabr güni Gruziýanyň greko-rim göreşi boýunça çempiony, 32-ýaşly Laşa Pataraýa üýtgeşik "güýç" kategoriýasy boýunça rekord goýmagy başardy. Ýagny ol 8.28 tonna agramly ýük maşynyny gulagyna baglanan tanap bilen 21.5 metre çenli süýräp, Ginnesiň Rekordlar Kitabynda öz ornuny tapmagy başardy. Ol bu dabaraly güne 2 aý töweregi türgenleşik taýýarlygyny geçdi.
03 декабря 2012
Öz gulagyna göwni ýetmeýänlere maslahat-a beremok...
03 декабря 2012
Bäh... Laşa Pataraýanyň gulagy birnäçe gün-ä, bir gulagy gep gybatdan-a dynç bolsa gerek!
03 декабря 2012
Howludaky boş duran Hytaýyň "HOWO" ýük awtoulag_sürüjileri üçin_täze pul gazanma usuly-my? REKLAMA
03 декабря 2012
Gulaga konkretno gulak eken-aý_


text:
Siriýanyň esgerleri we harby tehnikalary ýurduň demirgazygynda nobatdaky şähere girdiler. Ýurduň telewideniýesi esgerleriň Maarat al-Numan şäherine girip baryşlaryny gökezdi.
Şeýle-de harbylaryň ýurduň Han Şeýhun şäheriniň golaýynda görnendikleri barada habar berilýär.
Häzire çenli bu wakalar bilen baglanyşykly heläkçilikler barada maglumat gowuşmady.
Bir hepde mundan ozal hökümetiň Idlib welaýatynda başladan harby operasiýasy sebäpli 10,000 töweregi siriýaly Türkiýä gaçdy.
Prezident Başar al-Assadyň režimine garşy protestler mart aýynyň ortalarynda başlanypdy.


text:
Polşanyň prezident administrasiýasynyň aýtmagyna görä, Birleşen Ştatlaryň prezidenti Barak Obama öz polşaly kärdeşine hat iberip, nasist ölüm lagerine “polýak ölüm lageri” hökmünde salgylananyna ökünýändigini mälim edipdir.
Obamanyň 29-njy maýda Ikinji jahan urşy döwründe polşaly gaýtawul söweşijisi bolan merhum Ýan Karskä Prezidentiň Azatlyk medalyny gowşuranda aýdan sözleri Polşada seslenme döredipdi.
Soňra Polşanyň prezidenti Bronislaw Komorowski Obama hat ugradyp, onuň eden çykyşyna nägilelik bildirdi.
Özüniň jogap hatynda Obama “ol ýerde hiç hili ‘polýak ölüm lageriniň’ bolmandygyny” belledi we Auşwits hem Treblinka ýaly ýerleriň “nasistik režim tarapyndan gurlandygyny we dolandyrylandygyny” aýtdy.
Komorowski Obamanyň eglenmezden ýazan jogap hatyny “kanagatlanma bilen kabul edendigini” belledi.


text:
Türkmenistan 2015-nji ýylyň 28-nji awgusty — 6-njy sentýabry aralygynda Türkiýe Respublikasynyň Izmir şäherinde geçiriljek 84-nji halkara Izmir sergi-ýarmarkasynda öz ekspozisiýasyny hödürlär — diýip “Türkmenistan: altyn asyr” elektron neşiri habar berýär.
Döwlet Baştutanynyň Kararyna laýyklykda, Türkmenistanyň Söwda-senagat edarasy Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesi bilen bilelikde ýurdumyzyň ykdysadyýetde gazanýan üstünliklerini bütin dünýä aýan etmek, daşary döwletler bilen söwda-ykdysady gatnaşyklary geljekde-de ösdürmek, ýurdumyzyň önümçiligine degişli harytlaryň daşary döwletlere iberilmeginiň möçberlerini artdyrmak maksady bilen ekspozisiýamyzyň sergä gatnaşmagyny üpjün etmek tabşyryldy.


text:
Orsýet öz territoriýasyndan NATO-nyň harby ulaglarynyň Owganystana geçmegine rugsat berer. Bu barada Orsýetiň daşary işler ministri Sergeý Lawrow düýn Moskwada Owganystanyň daşary işler ministri Zalmaý Resul bilen bilelikde geçirilen metbugat konferensiýasynda yglan etdi.
Zalmaý Resul Moskwa sapar edýär. Geçen hepde Orsýet bilen NATO Günbataryň harby enjamlarynyň Orsýet arkaly Owganystana daşalyşyny artdyrmak barada ylalaşdy.
Emma NATO-nyň resmileri täze ylalaşygyň jikme-jikleri barada habar bermeýärler.


text:
Türkmenistanyň prezidenti G.Berdimuhamedow ýurduň bilim sistemasynda daşary ýurt dillerini öwretmegiň aktualllygyna aýratyn üns bermäge çagyrdy.
Türkmen metbugatynyň ýazmagyna görä, prezident Berdimuhamedow 18-nji sentýabrda geçiren hökümet maslahatynda ýurduň daşary ýurtlar bilen edýän hyzmatdaşlygynyň çäginiň giňemegini nazara alyp, hytaý we ýapon dilleriniň öwrenilmegi boýunça tabşyryk beripdir.
Ministrler kabinetiniň mejlisinde hytaý we ýapon dilleriniň diňe çet dilleri öwredýän okuw jaýlarynda ýa fakultetlerde däl, eýsem tehniki, ykdysady we beýleki ugurly ýokary okuw jaýlarynda hem öwrenilmegi barada gürrüň edildi.
Resmi habarda aýdylmagyna görä, ýakyn wagtlarda orta mekdepleriň bäşinji klaslaryndan başlap, ýapon we hytaý dillerini öwretmegiň metodikasy işlenip düzüler we durmuşa geçiriler.


text:
ABŞ-nyň prezidenti Barak Obama amerikan Kongresiniň agzasy Gabriel Giffordsyň ýatan keselhanasyna baryp gördi, ol Tuson şäherinde ýerleşýär.
Giffords hepdäniň şenbe güni saýlawçylary bilen duşuşyk geçirýän wagty kellesinden agyr ýaralanypdy.
Barak Obama we amerikan ýolbaşçylygynyň beýleki agzalary Tuson şäherinde geçirilen ýas dabaralaryna gatnaşdy.
Lukmanlar Giffordsyň sagalmagynyň geljegi bilen bagly optimizm bildirýärler, ýöne onuň doly sagaljagy näbelli bolup galýar.
Amerikan Kongresiniň agzalary kärdeşleri Gabriel Giffordsa edilen hüjümi ýazgarýan rezolýusiýany biragyzdan makulladylar.


text:
Bolgariýanyň paýtagty Sofiýada protestçiler parlament binasynyň öňünde polisiýa bilen çaknyşdylar.
Adamlar bu ýerde indi ikinji gije elektrik togy üçin tölegleriň ýokary, aýlyklaryň az bolmagyna, şeýle-de ykdysady durgunlyga garşy protest geçirýärdi.
Protestçiler merkez-sagçy hökümetiň işden çekilmegine çagyrdylar, polisiýany daşladylar we zir-zibil çeleklerini düňderdiler. Azyndan üç adamyň tussag edilendigi aýdylýar.
Beýleki şäherleriň hem birnäçesinde protest bolandygy aýdylýar. Ýekşenbe güni ýurduň 30-dan gowrak şäherinde adamlar protest ýygnanyşyklaryna goşuldy. Bu protestler iýulda geçiriljek parlament saýlawlaryndan birnäçe aý öň bolup geçýär.
Premýer-ministr Boýko Borisow duşenbe güni öz maliýe ministrini işden aýyrdy.
Bolgariýa 27 agzaly ÝB-niň iň garyp ýurdy bolup, ol ýerde ortaça aýlyk 400 ($534) ýewro, ortaça pensiýa bolsa 135 ýewro çemesidir ($180).


text:
Sagdynlyk. Ruhubelentlik. Dostluk.
2. Sebitleýin ýaryşlardan – halkara ýaryşlaryna
Mary welaýaty, 2-nji awgust (TDH). Ozal habar berlişi ýaly, şu günler welaýatyň ähli şäherlerinde we etraplarynda köpsanly sport çäreleri geçirilýär.
Düýn Sakarçäge etrabynda we Baýramaly şäherinde agyr atletika, woleýbol we futbol boýunça welaýat derejesindäki ýaryşlar geçirildi. Şu gün esasy sport ýaryşlary welaýat merkezinde we Ýolöten şäherinde boldy. Maryda taekwondo boýunça (ITF görnüşi) ýurdumyzyň ýygyndy topary ýörite maksatnama bilen çykyş etdi, toparyň agzalary bu maksatnamany Täjigistanda geçiriljek dünýä çempionatyna taýýarlygyň çäklerinde görkezdiler. Suwda ýüzüji türgenler bolsa düýpli abatlaýyşdan soň açylan suw sport toplumynyň täze howzunda güýç synanyşdylar. Ýolötende milli göreş boýunça welaýatyň birinjiligi hem-de baýdarkada küreklemek we kanoe boýunça Mary welaýatynyň kubogy ugrundaky bäsleşikler geçirildi.
Ýetginjekleriň we weteranlaryň gatnaşmagynda taekwondo boýunça dünýä çempionaty Täjigistanyň paýtagty Duşenbe şäherinde badalga aldy (3-11-nji awgust). Oňa 50-den gowrak ýurtdan türgenleriň müňden gowragy gatnaşýar, olaryň hatarynda Türkmenistanyň ýygyndy topary hem bar.
Söweş sungatynyň bu görnüşi boýunça milli derejede maryly türgenler öňdeligi eýeleýär, dünýä çempionatynda çykyş edýän ýurdumyzyň ýygyndy topary diňe şu welaýatyň türgenlerinden düzülendir.
Türkmen türgenleri taekwondonyň ähli görnüşleri – toparlaýyn, şahsy we görkezme bäsleşiklerinde, toparlaýyn we şahsy toplumlaýyn maşklary ýerine ýetirmekde, gaty jisimleri urup döwmekde, şeýle hem özüňi goraýyş we ýörite tehnika ugry boýunça baýraklar ugrunda bäsleşerler.
Dünýä çempionatynda ýetginjekleriň arasyndaky bäsleşiklerde milli ýygyndy toparymyz Annamyrat Goşanyýazowdan, Orazmyrat Çaryýewdan, Goşanyýaz Durdyýewdan, Serdar Jannazarowdan we Batyr Gandymowdan ybarat düzümde çykyş edýär. Taekwondo boýunça halkara derejesinde geçirilýän ýaryşlarda türkmen zenanlaryndan ilkinji bolup Mähri Agaýewa çykyş eder. Weteranlaryň arasynda geçiriljek ýaryşlara hem Bäşimgeldi Şirmämmedow ilkinji gezek gatnaşar.
Ýygyndy toparymyzyň tälimçisi Gaýgysyz Atabaýew ilkinji gezek ýygyndy topary tälimçi hökmünde dünýä çempionatyna taýýarlady. Türkmenistanyň Taekwondo ITF federasiýasynyň ýolbaşçylary bu ýaş tälimçiniň türgen hökmünde dürli halkara derejesindäki ýaryşlara, şol sandy Aziýa we dünýä çempionatlarynda üstünlikli çykyş edendigini hem-de baý tejribe toplandygyny göz öňünde tutup, bu jogapkärli wezipäni ynandylar. Gaýgysyz iri halkara ýaryşlarynda medallaryň ençemesine mynasyp bolupdy, olaryň birnäçesi bolsa altyn medallardyr.
Ýurdumyzyň ýygyndy toparynda çykyş edýän taekwondoçylaryň köpüsi ozal halkara ýaryşlarynda çykyş edip, baýrakly orunlary eýelän türgenlerdir. Mysal üçin, Orazmyrat Çaryýew şu ýylyň ýazynda Nepalyň paýtagty Kadmandu şäherinde geçirilen Aziýa çempionatynda iň köp medala – 5 medala (1 altyn, 3 kümüş we 1 bürünç) mynasyp bolan, şeýle hem toplumlaýyn maşklary we ýörite tehnikany ýerine ýetirmekde iň güýçli türgen diýlip ykrar edildi.
Türkmenistanyň topary Aziýa çempionatynda jemi 16 medala (2 altyn, 7 kümüş we 7 bürünç) mynasyp bolupdy. Toparlaýyn hasapda bolsa ýygyndymaz üçünji orny eýeledi.
Şonuň üçin hem hünärmenler taekwondonyň ITF görnüşini 2017-nji ýylda türkmen paýtagtynda geçiriljek Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlarynyň maksatnamasyna girizmek üçin ähli tagallalaryň edilmelidigini nygtaýarlar. Birinjiden, söweş sungatynyň bu görnüşi biziň ýurdumyzda köpdän bäri çalt depginler bilen ösdürilýär, ikinjiden, sportuň bu görnüşi bilen meşgullanýan türgenler ýokary derejeli baýraklaryň onlarçasyna mynasyp bolup, türkmen sportunyň abraýyny belende göterýärler.
Mary şäheriniň suw-sport toplumynda geçirilen ilkinji bäsleşiklere welaýatyň suwda ýüzüji iň gowy türgenleri gatnaşdylar.
Tutuş ýurdumyz boýunça täze sport desgalarynyň bina edilmegi bilen bir hatarda, ozal bar bolanlary hem döwrebaplaşdyrylýar, olaryň binýatlarynda türgenleriň birnäçe nesli kemala geldi. Şu gün bolsa olaryň köpüsi bu ýaryşlara gatnaşýar.
Welaýat ýaryşlaryna gatnaşýanlaryň arasynda Aziada 2017-de üstünlikli çykyş etmegine umyt baglanylýan türgenler hem bar. Olaryň hatarynda batterflýaý boýunça Türkmenistanyň birnäçe gezek çempiony Atajan Annadurdyýewi görkezmek bolar, ol Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça geçen ýyl Koreýa Respublikasynda bolan IV Aziýa oýunlaryna hem gatnaşypdy.
Milli we welaýat derejesindäki ýaryşlarda birnäçe gezek birinjiligi eýelän türgenleri A.Joraýewyň, A.Guseýnowyň hem-de 11 ýaşly türgen gyz D.Ýewtuşenkonyň hem milli ýygyndy toparyň düzümine girmek mümkinçilikleri bardyr.
Ýolöten şäherinde baýdarkada küreklemek we kanoe boýunça welaýatyň birinjiligi ýakynda Türkmenistanyň Küreklemek sporty federasiýasynyň açylmagy mynasybetli geçirildi. Şunuň bilen baglylykda, Sport baradaky döwlet komitetinde ýurdumyzyň ähli sebitlerinden tälimçileriň we kürekleýji türgenleriň gatnaşmagynda bu federasiýanyň mejlisi geçirildi.
Mejlisiň barşynda Türkmenistanda sportuň küreklemek görnüşlerini mundan beýläk-de ösdürmegiň, sport binýadyny pugtalandyrmagyň we olarda sebit we milli derejelerdäki ýaryşlary guramagyň meselleri ara alyp maslahatlaşyldy. Welaýatyň kubogyny almak ugrundaky ýaryşlar täze federasiýanyň howandarlygynda guralan ilkinji bäsleşikdir.
Ýaryşlar ýekelikde 200, 500 we 1000 metr aralyklara küreklemek boýunça geçirildi. Baýdarkada küreklemek boýunça erkekleriň arasynda H.Jumaýew (200 metr), W.Woskresenskiý (500 metr) we K.Makubow (1000 metr) birinji orunlary eýelediler.
Kanoede geçirilen bäsleşiklerde 500 we 1000 metr aralyklarda D.Jumaýew iki gezek birinji orny eýeledi. 200 metr aralykda bolsa A.Taçew ýeňiş gazandy.
Zenanlar baýdarkada küreklemekde bäsleşdiler, şonda 200 metr aralykda L.Baýramowa we 500 metr aralykda N.Krylowa üstünlik gazandy.
Ýurdumyzyň ähli sebitlerinde küreklemek sportuny ösdürmekden başga-da, Sport baradaky döwlet komitetiniň we federasiýanyň wekilleri ýakyn wagtlarda türkmen türgenleriniň halkara ýaryşlaryna hem gatnaşmagyny göz öňünde tutýarlar. Munuň üçin bolsa Küreklemek sporty boýunça halkara federasiýasynyň düzümine girmek zerurdyr.
Milli göreş boýunça Mary welaýatynyň birinjiligi Ýolöten şäheriniň sport mekdebinde guraldy. Oňa bu welaýatyň ähli künjeklerinden güýçli pälwanlar gatnaşdy.
Ýolöten etrabynyň türgenleri umumy toparlaýyn hasapda birinji orna mynasyp boldular. Olar 6 gezek ýeňiş gazandylar – S.Sylapow (48 kg. çenli agramda), S.Wellekow (57 kg. çenli agramda), G.Abdyrahmanow (62 kg. çenli argamda), A.Jumaýew (68 kg. çenli agramda), M.Muhammetdurdyýew (90 kg. çenli agramda) we H.Meredow (100 kg-den ýokary agramda) üstünlik gazandylar.
Tagtabazar etrabynyň topary ikinji orna eýe boldy – A. Ýagşymyradow (52 kg. çenli agramda), K.Gylyjow (74 kg. çenli agramda) we T.Janmyradow (100 kg. çenli agramda) birinji orunlary eýelediler. Türkmengala etrabynyň topary üçünji orny eýeledi, onuň düzüminde çykyş eden B.Hemraýew (82 kg. çenli agramda) ýeňiş gazandy.
3-nji awgustda Mary welaýatynda geçirilýän sport çäreleri Murgap we Mary etraplarynyň sport mekdeplerinde dowam etdirildi, olarda erkin göreş, taekwondo (WTF) we sportuň beýleki görnüşleri boýunça bäsleşikler guraldy. Olar barada indiki makalalarymyzda gürrüň bereris.


text:
Şu günler ýewro zonasynda Ýewropanyň 17 döwletiniň ýeke-täk pul birligi bolan ýewronyň çökmeginiň mümkindigi, ýöne edil häzir munuň ähtimallygynyň azdygy aýdylýar.
Onuň çökmeginiň mümkindiginiň sebäbi – ýewro zonasyna degişli Italiýa we Gresiýa ýaly gurpsuzrak ýurtlaryň işläp durmagy we bergilerini tölemek üçin karz alýan pullaryna ýokary çykdajy etmeli bolýandygy.
Ýewronyň çökmeginiň entek ähtimal däldiginiň hem sebäbi – bu hökümetleriň çykdajylarynyň barha artýandygyna garamazdan, ýewro zonasyny dargatman saklamaga borçludygy.
Ýöne belli bir derejä çenli kiçeňräk ykdysadyýetli Portugaliýany, Irlandiýany we Gresiýany şu wagta çenli goldap gelşi ýaly, gurply döwletler Italiýa ýaly uly ykdysadyýetli ýurtlary hem goldap bilermi – muny bilýän ýok.
Ekspertleriň köpüsi ýewro zonasy dargasa, oňa sebäp bolan zat gurply döwletleriň gurpsuzlary goldamagy dowam etdirmän bu zonadan çykmagy bolar diýip, pikir edýärler.
Aslynda bu zonanyň "özeni" hasaplanýan demirgazyk döwletleriň bu mümkinçilik barada oýlanýandygyny görkezýän alamatlar hem ýok däl. Muny Londonyň ykdysadyýet mekdebiniň (London School of Economics) ylmy işgäri Piter Bun Azatlyk Radiosyna beren interwýusynda şeýle düşündirdi:
—Az sanly agza döwletleriň arasynda bir şertnama barada pikir alşyldy. Bu şertnama maliýe sistemasyny köpräk utgaşdyrmagy, merkezleşdirilen döwlet gaznaçylygyny hem öz içine alýar. Şeýdip, iň soňunda ýewro bileleşigine barylar öýdýärin. Meniň pikirimçe, gidiljek ugur şu. Onuň Germaniýany, Fransiýany, Gollandiýany, belki Finlandiýa ýaly ýene birnäçe ýurdy hem öz içine almagy mümkin. Muňa zonanyň gowşak döwletleri alynmaz.
Kiç kime kepillik ýok
Ýöne, ýewro zonasy dargasa, onuň agzalarynyň hiç biri özleriniň ykdysadyýeti dörän bulaşyklykdan zyýan çekmez diýip, umyt edip bilmez. Ýeke bu hem däl, mundan banklar we söwda arkaly ýewro zonasy bilen ilteşikli beýleki ýurtlar hem, dünýäniň niresinde bolsalar-da, zyýan çekerler. Ilki bilen hem kynçylyk çekenler ýewro zonasyna degişli gurpsuz döwletler bolar.
Meşhur kommersiýa banky UBS-niň soňky çaklamalaryna görä, bir gurpsuz döwletiň ýewro zonasyndan çykmagy netijesinde bu ýurduň raýatlary başky ýylda 9,500-11,500 ýewro aralygynda pul ýitirip bilerler. Bu bolsa ýurduň Umumy içerki önüminiň 40-50 prosentine barabar.
Gresiýaly ykdysady syýasat boýunça spesialist, Afiny uniwersitetiniň ylmy işgäri Panos Tsakloglou: "Her zatdan öň, Gresiýa ýaly ýurtlarda ýaşaýyş derejesi ep-esli pesler" diýýär. Ýöne ýeke-täk umyt grek pulunyň hümmetiniň peselmegi netijesinde grek önümleriniň bahasy aşaklap, söwdänyň güýjemegi:
—Pul bileleşigini terk eden ýurtlaryň ýagdaýyndan çen tutsaň, bu ilki 2-3 ýyllyk döwür içinde ykdysady ýagdaýyň aşa ýaramazlaşmagyna getirer. Biz ondan soň hem ýaşaýyş derejesinde boljak gaty güýçli peselişiň gürrüňini edýäris. Ondan soň hem ykdysadyýet Gresiýada ýewro zonasyndaky döwründen has çalt öser. Ýöne bu pes derejeden başlar.
2-nji Jahan urşundan soň ýewropalylar ykdysady taýdan özara baglanyşykly ýewropa ýurtlarynyň arasynda konflikt bolmaz diýen pikire öwrenişdiler. Ýöne, ýewro çökse, bu idealdan bir zat galarmy – bu belli däl. Käbir ekspertler ýewro zonasynyň dargamagy Ýewropa Bileleşiginiň hem dargamagyna getirer diýip, gorky edýärler.
Tsakloglounyň pikiriçe ýewro zonasy çökse, proteksionistik duýgular artar, onsoň Ýewropa Bileleşigini dowam etdirmek kyn bolar:
—Ýewro zonasynyň çöküp, Ýewropa Bileleşiginiň dowam etmegi ýaly ýagdaýa şaýat bolup bileris. Ýöne men syýasy basyş gaty güýçli bolar diýip, pikir edýärin. Diýeli, Gresiýadan has uly bir ýurt çöküp gelýär. Netijede ösen ýurtlaryň käbirinde bank ulgamy çökýär. Sen şular ýaly bir ýurtda saýlawçy bolsaň, bir täze Marşal plany ýa gurluş fondy ýa-da Umumy oba hojalyk syýasaty arkaly bu ýurdy pul bilen üpjün etmäge razy bolarmydyň? Meniň pikirimçe, bu ýurtlar bilen ilteşigiňi kesmek barada uly syýasy gysyş bolar.
Ýewropa Bileleşiginiň ýewro zonasyny krizisden aman çykarmak üçin tagalla baryny etmeginiň sebäbi, ine, şu.


text:
17-nji iýul güni irden oppozisiýa toparyndan bolan ýaragly erkekler Ermenistanyň paýtagty Ýerewanda etrap polisiýasynyň edarasyna zabt etdi diýip, Milli howpsuzlyk gullugynyň beýanatynda aýdylýar.
MHG Erebuni polisiýa stansiýasynda bolan atyşykda bir polisiýa ofiseriniň öldürilendigini, ikisiniň ýaraly bolandygyny aýtdy.
MHG-nyň biraz öň ýaýradan beýanatynda hüjümçileriň Erebuni polisiýa stansiýasynda birnäçe adamy «zamunlykda» saklaýandygy, «olary parahatçylykly azat etmek üçin gepleşikleriň alnyp barylýandygy» aýdylypdy.
Howpsuzlyk resmileri iki sany zamunyň azat edilendigini hem habar berdiler.
«Uçreditel Parlament» oppozisiýa topary özleriniň lideri Zhirayr Sefilianyň azat edilmegini talap edýän beýanat çap etdi. Ol geçen aý hökümeti güýç bilen agdarmaga çalyşmakda aýyplanyp tussag edildi.
Bu toparyň sözçüsi Waruzhan Awetisian hem özleriniň "hökümeti agdarmak we syýasy tussaglary azat etmek üçin" "gozgalaňa başlaýandyklaryny" yglan etdi.
Polisiýa bu stansiýanyň töweregini gabady we ol ýerde bronly tehnikalary ýerleşdirdi.
MHG-nyň beýanatynda kanun goraýjy guramalaryň jemgyýetçilik howpsuzlygyny üpjün etmek üçin kadaly işleýändigi aýdylýar.
Şu aralykda oppozisiýadaky deputat we tanymal hökümet tankytçysy Nikol Paşinyan polisiýa stansiýasyna sapar edip, hüjümçiler bilen gürleşdi.
Golaýda döredilen «Raýat şertnamasy» oppozision partiýasynyň lideri Paşinyan stansiýanyň içindäki hüjümçileriň biriniň kellesinden agyr ýaralydygyny aýtdy.
Şeýle-de ol bir polisiýa ofiseriniň, halsyz bolany üçin, zamun alyjylar tarapyndan boşadylandygyny aýtdy.
«Uçreditel Parlament» atly topar Ýerewanyň köçelerinde ýygy-ýygydan protest gurap, prezident Serž Sarkisýanyň işden çekilmegini talap edýär.
Bu topar hususan-da hökümetiň Azerbaýjanyň bölüniji regiony, hem Ermenistan, hem Azerbaýjan tarapyndan dawa edilýän Dagly-Garabag territoriýasy babatda uzaga çeken konflikte çemeleşmesinden nägile bolýar.
Sefilian kim?
Sefilian we onuň alty goldawçysy 20-nji iýunda tussag edildi. Häkimiýetler ilki olaryň Ýerewanda birnäçe hökümet binasyny, telekommunikasiýa desgalaryny ele geçirmäge taýýarlyk görendiklerini aýtdylar.
Ol resmi taýdan bikanun ýarag eýeçiliginde aýyplandy. Sefilian özüne garşy açylan işiň syýasy äheňlidigini aýdýar.
Sefilian tussag edilmeginiň biraz öňünde «Milli garşy duruş komiteti» atly täze oppozisiýa hereketini gurmak planlaryny yglan etdi. Ol täze hereketiň, halkyň we goşunyň kömegi bilen, hökümeti agdarmaga synanyşjakdygyny aýtdy.
Sefilian 2006-njy ýylda hökümeti «zorlukly agdarmaga synanyşandygy üçin tussag edildi. Ol 2008-nji ýylda azatlyga çykdy.
Sefilian 2015-nji ýylda ýene, birnäçe goldawçysy bilen, agdarylyşyk taýýarlamakda güman edilip tussag edildi, emma birazdan goýberildi.


text:
Dünýä liderleri ABŞ-nyň Massaçusets ştatynda ýyllyk Boston marafonynyň geçirilen wagtynda bolan heläkçililikli bomba partlamalaryny ýazgarýarlar.
BMG-niň Baş sekretary Ban Ki-moon “dünýäniň ähli künjeklerinden baran adamlary birikdirmek maksady bilen geçirilýän marafonda amala aşyrylan” bu partlamalary aýylganç zulum diýip atlandyrdy.
Orsýetiň prezidenti Wladimir Putin “wagşyçylykly bu jeneýatçylygy” ýazgardy we kömek teklip etdi.
Owganystanyň prezidenti Hamid Karzaý bu waka bilen baglanyşykly şahsy gynanjyny bildirdi we öz ýurdunyň hem “şeýle wakalaryň agyr täsirini başdan geçirýändigini” aýtdy.
Heläkçiligiň derňewi
ABŞ-da bolan bu partlamalar zerarly üç adam heläk boldy, ýene 100-den gowrak adam ýaralandy. Günäkerler entek tapylanok, bu partalmalaryň jogapkärçiligini häzirlikçe hiç kim öz üstüne almady.
ABŞ-nyň Federal derňew býurosynyň ýolbaşçylygyndaky derňewçiler bomba partlamalary bolan ýerinde alnan wideoýazgylary gözden geçirýärler.
Prezident Barak Obama partlmalaryň terrorçylykly hüjüm bolandygyny aýtmady. Ol wakanyň entek derňelýändigini belledi. Obama hepdäniň duşenbe güni žurnalistleriň öňünde eden gysga çykyşynda jenaýatkärleri tapyp, olary jogapkärçilige çekmegi wada berdi. Barak Obama bu partlamalaryň pidalaryna kömek bermek we derňewleri geçirmek üçin federal hökümetiň ähli mümkinçilikleri ulanjakdygyny aýtdy.
Wakanyň şaýady
“The Boston Globe” neşiriniň žurnalisti Dawid Abel partlamalaryň biriniň bolan ýerine ýakyn duran eken. Abel marafonyň gutarýan ýeriniň golaýynda durup, finişe ýetip barýan adamlary surata düşürenligini, şol wagt birden partlamanyň bolandygyny gürrüň berdi. Žurnalistiň sözlerine görä, ol partlamanyň tüssesi aýrylansoň, ýerde çüýşe döwükleriň arasynda gana bulaşyp ýatan köp sanly adamlary görüpdir.
Dawid Abel bu wakany öz durmuşynda gabat gelen iň aýylganç ýagdaý diýip atlandyrdy.
Resmi çäreler
Ýurduň Howa gatnawy boýunça federal gullugy partlamalaryň bolan ýeriniň üstünden uçuşa gadagançylyk girizdi. Bostonda bolan bomba partlamalarynyň yz ýany ABŞ-nyň Nýu Ýork, Waşington, Los Angeles, San Fransisko we beýleki şäherlerinde howpsuzlyk gözegçiligi güýçlendirildi.
Käbir maglumatlarda Bostonda partladylmadyk bombalaryň azyndan biriniň tapylyp, ýok edilendigi habar berildi.
Bostonda geçirilen uzynlygy 42 kilometrlik marafon ýaryşyna onlarça ýurtdan bolan 23 müňe golaý adam gatnaşdy. Bu sport çäresi dünýäde iň uzyn taryhy bolan ýyllyk marafon hasaplanýar.
Şu ýylky çäre geçen ýylyň dekabr aýyda ABŞ-nyň Konnektikut ştatynyň Newtown şäherinde bolan ok atyşygynda heläk bolan 26 adamyň hatyrasyna geçirilipdi.


text:
Türkmenistanyň Milli olimpiýa komitetinde Türkmenistanyň esasy tälimçileriniň we türgenleriniň ýigrimisine Ýeňil atletikanyň halkara federasiýasy (IAAF) tarapyndan esaslandyrylan sertifikatlary gowşurmak dabarasy boldy. Olar tälimçileri taýýarlamak boýunça birinji derejeli 10 günlük tehniki okuwlary özleşdirdiler, şol okuwlary Aşgabatda IAAF-niň lektorlary geçirdiler.
Halkara federasiýa şeýle seminarlary geçirmek hem-de ýokary derejeli türgenleri taýýarlamak babatda baý tejribesi bolan hünärmenleri iberdi. Ýewgeniý Şumarin (Täjigistan) we Larisa Iwşina (Gazagystan) şeýle türgenler bolup durýar.
Nazaryýet sapaklary Milli Olimpiýa komitetinde, amaly tejribeler bolsa “Köpetdag” sport toplumynyň ylgaw ýodalarynda geçirildi. IAAF-niň hünärmenleri tarapyndan işlenip taýýarlanan okuwlar ýaş tälimçileri we tejribe toplap başlan halypalary okatmaga niýetlenendir. Halkara nusgasyndaky sertifikatlary almak üçin okuwlara gatnaşyjylar synaglary tabşyryp, olaryň hötdesinden üstünlikli gelmegi başardylar. Şol sertifikatlar dünýäniň ähli ýurtlarynda hakyky bolup durýar.
Ý.Şumariniň we L.Iwşinanyň belleýşi ýaly, türkmenistanlylar sapaklaryň barşynda doly netije gazanmaga uly gyzyklanma bildirýärler hem-de ýeňil atletika boýunça biziň ýaş türkmen halypalarymyzyň geljekde zehinli we tanymal türkmenleriň ençeme neslini ýetişdirjekdigine umyt baglaýarlar. Munuň özi okuw işinde geljegi uly başlangyç bolup durýar.
Gazagystanyň at gazanan tälimçisi Larisa Iwşina, häzir eýýämden öz okuwçylaryny Aşgabatda geçiriljek ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlaryna taýýarlaýandygyny aýtdy. Olaryň arasynda dürli Aziýa ýaryşlarynyň, şol sanda ýapyk binalarda geçirilen ýaryşlaryň ýeňijileri we baýrakly orunlary eýelänler bar. Ýöne, Türkmenistanda toplumlaýyn ýaryşlarda oýunlara gatnaşjak toparlaryň ýurtlarynyň sanawynyň ep-esli artmagy bilen baglylykda medallary gazanmak çylşyrymly bolar. Munuň özi Aşgabat—2017-niň Aziýa ýaryşlarynyň çäklerinden çykýandygyny aňladýar, sebäbi Aziýa oýunlaryna diňe yklymyň Aziýa böleginiň däl-de eýsem Okeaniýa sebitiniň ýygyndylary hem gatnaşarlar.
Häzir türkmen ýeňil atletikaçylary 30-njy noýabrdan 12-nji dekabra çenli aralykda Russiýa Federasiýasynyň paýtagty Moskwada geçiriljek halkara okuw – tälim beriş ýygnanyşyklaryna gatnaşmaga taýýarlanýarlar. Bu ýygnanyşyklar jogapkärli ýaryşlara – fewral aýynda Katarda geçiriljek Aziýa çempionatyna hem-de geljek ýylyň mart aýynda Amerikanyň Birleşen Ştatlarynda ýapyk binalarda geçiriljek dünýä çempionatyna taýýarlyk görmegiň möhüm tapgyryna öwrüler.
Şeýle hem Türkmenistanyň ýygyndy topary Braziliýada geçiriljek 2016-njy ýylyň tomusky Olimpiadasyna taýýarlyk görýär. “Olimpiýaçylaryň” gutarnykly düzümi entek kesgitlenmedi, sebäbi seçip alyş ýaryşlarynyň birnäçesi geçiriler, şonda hem Rio-de-Žaneýroda geçiriljek Olimpiýa oýunlaryna ýollanmalar ugrunda bäsleşiler.


text:
25-nji oktýabrda Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Bredimuhamedowa daşary ýurt sylaglaryny gowşuryş dabarasy geçirildi.
Şol çärede söz sözlän "Saýlawlar we referendumlar" baradaky komissiýanyň başlygy Myrat Garryýew prezidenti sylaglary bilen gutlap, şeýle diýdi: “Hormatly prezidentimiziň münberden çykyş edenine köp wagt geçmedi, dört ýyl bolup barýar. Emma welin edilen işiň aňyrsy-bärsi ýok. Beýik Alla türkmen halkyny sylaýar, türkmen halkyny öz nazarynda saklaýar. Türkmen halky şeýle bir bagtly halk. Bagtly halka mähriban prezidenti Allatagala gowşurdy. …..Mähriban prezidentim, sylaglaryňyz gutly bolsun. Biziň aramyzda ömürlik prezident bolmagyňyzy Allatagaladan soraýaryn!”.
"Geň zat däl"
Gazagystanly syýasaty öwreniji Serik Abdurahmanow Türkmenistanyň häzirki prezidentine janynyň agyrýandygyny aýdýar: “Sebäbi Türkmenistanyň öňki prezidentine hem "baky prezident" ady berlipdi. Men öňki prezidentiň takdyrynyň gaýtalanmagyny islemeýärin. Merkezi Aziýa ýurtlarymyzda baky prezident bolmasyn, demokratik çalşyk bolsun. Adamlaryň durmuşynda demokratik ösüş bolsun. Baky prezidentiň towereginde baky komekçileri bolýar. Döwleti şol kömekçiler öz bähbitlerine görä dolandyrýarlar. Şonuň üçin hem men kimdir biriniň türkmen halkyna baky prezident bolmagyny arzuw etmezdim”.
Emma käbir syýasatçylar üçin Myrat Garryýewiň beýle çykyşy geň zat däl. Sebäbi ol öňki prezidentiň döwründen soňam adamyň “akylyna sygmajak” zatlary aýdyp gelýän adam diýip, öňki türkmen parlamentiniň deputaty oppozitsioner Halmyrat Söýünow aýdýar: "Myrat Garryýewiň kömegi bilen Türkmenistanda hakyky saýlawlar ýatyryldy. Onuň bu çykyşy-da Türkmenistanda ýene-de bir şahsyýet kultuny döretmegiň nyşany".
Garryýewiň bu çykyşy türkmen halky üçin ullakan bir duýduryş bolup hyzmat etmeli diýen Soýünow onuň sebäplerini şeýle düşündirdi: "Eger-de şu sapar hem diktaturanyň öňi alynmasa, diýmek, ýene-de halk azyndan 20 ýyl edil Nyýazowyň golastyndaky ýaly durmuşynda Berdimuhamedowyň golsatynda ýaşamaly bolar"
Gyrgyzystanly syýasaty öwreniji Togtagul Kakçekeýew bolsa halkyň öňündäki tribuna öz ýurdunyň akyldary Magtymgulynyň goşgularyny okan adamynyň çykarylmalydygyny nygtaýar: “Ýaranjaňlyk etmek hemme milletde hem bar. Emma prezidentiň şol sözleri kabul edip bilşi meni geň galdyrýar. Dogrusy, onuň ýaly adamlary jezalandyrmaly. Özbegistanyň prezidenti Islam Karimow ilkibaşdan özüni öwmeklerini ýa-da ýaranjaňlyk etmeklerini gadagan edipdi”.
Türkmen jemgyýeti nähili kabul eder?
Gazagystanly syýasaty öwreniji Serik Abdurahmanow türkmen jemgyýetiniň bu ýaranjanlygy kabul etjekdigini öňe sürýär: “Sebäbi diňe türkmen halky däl, bütin regionyň halky hökümetden gorkup ýaşaýar. Häzirki nesilde öz hak-kukuklaryny talap etmäge erk ýok. Bizde häzirki prezidenti öwmek, öňki prezidenti ýazgarmak, tankyt etmek adaty bir ýagdaýa öwrüldi. Biz henizem şol bir duran ýerimizde”.
Türkmenistanyň parlamentiniň öňki deputaty Soýünow jemgyýetiň muny dürliçe kabul etjekdigini aýdýar: “Hökümetiň elinden nan iýip oturan köşk şahyrlary, žurnalistleri bar, güýç ulanyjy organ işgärleri bar, Berdimuhamedowyň dogan-garyndaşlary bar, bular Berdimuhamedowyň baky prezident bolmagyny iki elleri bilen goldarlar. Emma halkdan pikir soralýan bolsa, halkyň ony goldamajakdygy belli”.
Gazagystanly syýasatyöwreniji Abdurahmanow: “Eger-de bu mesele referenduma goýulsa, elbetde, apparatyň wekilleri we çinownikler sanamagy gowy bilýärler, şonuň üçinem 99% "baky prezident" bolsun diýip, netije çykararalar” diýip belleýär.
Söýünow öňem, soňam Türkmenistanda adam hukuklarynyň aýak asty edilip Baş kanunyň äsgerilmändigini, şol sebäpli dürli zada garaşyp boljakdygyny aýdýar: “Türkmenistanyň Konstitutsiýasy ömürlik prezident saýlamaga ýol bermeýär. Ilkibaşda Myrat Garryýew şu hakda pikirlenmeli eken. Öňki prezidentiň döwründe hem Baş kanun aýak asty edilipdi. Häzirem şol ýagdaý”.
Synçylar jemgyýetiň aýgytly sözüni aýtmalydygyny, sebäbi demokratiýa diýen düşünjäniň bir adama däl-de, bütin millete degişlidigini, her bir adamyň öz hak-hukugy üçin göreşmelidigini nygtaýarlar.


text:
Eýranyň prezidenti Mahmut Ahmedinejat düýn eýran telewideniýesine beren interwýusynda içalyçylykda güman edilip, Eýranda saklanan üç amerikan turistini ABŞ-nyň türmelerinde oturan eýran graždanlarynyň toparyna çalyşmaga Tähranyň taýýardygyny aýtdy.
Ahmedinejat jikme-jik maglumatlar bermedi. Dekabr aýynda, Tähranyň tassyklamasyna görä, ABŞ-nyň türmelerinde oturan 11 adamyň sanawyny Eýran äşgär etdi.
ABŞ-nyň Döwlet departamenti eýran prezidentiniň bu beýannamasyny goldady, ýöne tussaglary alyşmak mümkinçiligi boýunça hiç bir anyk çäreler barada habar bermedi.


text:
Belarusyň iki oppozision wekili parlamentde orun eýelediler, bu bolsa soňky 20 ýylyň dowamynda oppozisiýanyň ilkinji gezek parlamentiň düzümine girendigini aňladýar.
Merkezi saýlaw komissiýasy 11-nji sentýabrda geçirilen saýlawlarda “Birleşen raýat partiýasyndan” Anna Konopatskaýanyň parlamentiň 110 orunlyk aşaky öýünde orun eýeländigini yglan etdi.
Oppozisiýa bilen bagly garaşsyz dalaşgär Ýelena Anisim hem parlamentde orna eýe boldy.
Konopatskaýa we Anisim Belarusda 1996-njy ýyldan bäri milli parlamentde ilkinji oppozision wekiller bolarlar. Parlament esasan ýurduň prezidenti Alýaksandr Lukaşenka ýaran deputatlar tarapyndan dolandyrylýar.
Saýlaw resmileri saýlawlara ses berijileriň gatnaşyk derejesiniň 74.32% bolandygyny aýtdylar. Şeýle-de 521 dalaşgärden 176 oppozision partiýalaryň wekilleridi.
Saýlawlara ÝHHG-niň 400 çemesi synçysy gözegçilik etdi.
Belarusda 1990-njy ýyllardan beri geçirilen saýlawlara açyk we demokratik diýlip baha berilmändi.


text:
Birleşen Ştatlaryň Döwlet departamenti Müsürde hökümetden aýry guramalaryň (HAG) amerikaly işgärleriniň garşysyna günä bildirýän resmi dokumentiň bardygyny habar berdi.
Waşington hökümetden aýry guramalaryň işgärleriniň yzarlanýandygy sebäpli Müsüre her ýyl berýän bir milliard 300 million dollarlyk harby kömegini doňdurjakdygyny duýdurdy.
Müsüriň premýer-ministri Kamal al-Ganzury düýn Kairde bolan metbugat konferensiýasynda şeýle diýdi:
—Müsür häkimiýetleri kanun boýunça şeýle hereket etmäge borçly. Olar borçlaryny ýerine ýetirýärler. Müsür swilizasiýasynyň ýaşy müňýyllyklar bilen ölçelýär. Ol kömek beriljegine ýa berilmejegine garamazdan, kanundan çykyp bilmez.
19-sy ABŞ-nyň graždany bolan jemi 43 adam özleriniň hökümete degişli däl guramalarynyň bikanun işi boýunça bildirilýän günä esasynda Müsür suduna çekilmeli.
Amerikalylaryň arasynda ABŞ-nyň transport ministriniň ogly Reýa La Huda hem bar.


text:
Sişenbe güni Palestinanyň hökümeti şu ýylyň 9-njy iýulynda Palestinanyň ýerli organlaryna saýlawlaryň geçiriljekdigini yglan etdi.
Palestinanyň prezidenti Mahmud Abbasyň we parlamentiň häzirki deputatlarynyň saýlaw möhletleriniň bireýýäm tamamlanandygyna garamazdan, Palestin awtonomiýasynda 2006-njy ýyldan bäri hiç hili saýlaw geçirilmän gelinýär.
Palestinanyň şäher geňeşlerine-de kanun boýunça geçen ýylyň iýulynda saýlawlar geçirilmelidi. Emma Mahmud Abbasyň «Fatah» partiýasynyň öz içindäki käbir dawalar sebäpli ol saýlawlar yza süýşürilipdi.
Gaza sektoryna kontrollyk edýän Hamas topary bu sektorda saýlawlaryň geçirilmegine ýol berilmejekdigini mälim etdi.


text:
Pakistan sudy şenbe güni ozalky harby lider Perwez Muşarrafy tussag etmek hakynda karar çykardy.
Muşarraf ýurduň öňki premýer-ministri Benazir Bhuttonyň öldürilmegine ilteşikli hasaplanýar.
Bhutto 2007-nji ýylda, Rawalpindi şäherinde saýlaw kampaniýasyny geçirýän mahalynda öldürilipdi.
Rawalpindiniň häzir derňew astyndaky ozalky polisiýa başlygy şol wagtky prezident Perwez Muşarrafyň Bhuttonyň howpsuzlyk planyna üýtgeşme girizendigini, şeýle-de kast ediş sahnasynyň dogry-dürs derňew geçirilmezinden öň arassalanmagy barada buýruk berendigini aýdýar.
Muşarrafyň sözçüsi bu aýdylýanlary ret edýär. Muşarraf 2008-nji ýyldaky umumy saýlawlarda utulaly bäri Londonda ýaşaýar.


text:
Owganystanyň Helmand welaýatynyň resmileri janyndan geçen bombaly hüjümçileriň Laşkar Gah şäherindäki banka hüjüm edendigini habar berýärler.
Welaýat häkiminiň metbugat sözçüsiniň berýän maglumatyna görä, 17-nji dekabrda Kabul bankyň Laşkar Gah şäherindäki bölümine partladyjy serişdeli iki adam girip, olaryň biri özüni partladypdyr.
Şeýle-de, sözçi wakanyň bolan ýerinde adam ýitgileriniň bolandygyny, emma olaryň sany barada henize çenli takyk maglumatyň ýokdugyny belledi.
Helmand welaýat polisiýa başlygynyň metbugat sözçüsi Farid Ahmad Obaidiň sözlerine görä, polisiýa bankyň içinde “dört “talybanyň” bardygyna, olaryň biriniň özüni partladandygyna we üçüsiniň howpsuzlyk güýçleri bilen çaknyşýandygyna” ynanýar.


text:
Aşgabat, 24.02.2015. “Türkmenportal”.
Türkmenistan bilen uzak möhlete niýetlenen doly derejeli özara bähbitli hyzmatdaşlygy ýola goýmaga Rumyniýada uly gyzyklanma bildirilýär. Bu barada şu gün Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow bilen bolan duşuşygyň barşynda Rumyniýanyň ykdysadyýet, söwda we syýahatçylyk ministri Mihaý Tudose belläp geçdi. Mihaý Tudose Türkmenistanyň Rumyniýa üçin Merkezi Aziýada wajyp strategik hyzmatdaş bolup durýandygyny aýtdy.
Duşuşygyň barşynda Türkmenistanyň Prezidenti we myhman türkmen-rumyn hyzmatdaşlygynyň söwda ykdysady ulgama degişli wajyp meseleleri barada pikir alyşdylar. Senagat, energetika, ulag, syýahatçylyk ulgamlary hyzmatdaşlygyň gelejegi uly ugurlary hökmünde görkezildi.
Şu ugurda ykdysady we ylmy-tehniki hyzmatdaşlyk boýunça bilelikdäki türkmen-rumyn Hökümetara iş toparynyň şu günler Aşgabatda geçirilen nobatdaky 5-nji maslahatynyň wajyp ähmiýete eýedigi bellenilip geçildi.
Duşuşygyň çäklerinde gatnaşyklaryň giň ugurlar boýunça ýola goýulmagynyň we pugtalandyrylmagynyň mümkinçiliklerine garaldy. Dürli pudaklarda işewür gatnaşyklary çaltlandyrmak meselesinde ikitaraplaýyn işewürler maslahatyna uly ornuň degişlidigi nygtaldy.
Gürrüňdeşligiň barşynda milletiň Lideri we myhman döwletara gatnaşyklaryň wajyp bölegi bolup durýan medeni hem ylym-bilim gatnaşyklarynyň mundan beýläk-de pugtalandyrylmalydygyny belläp geçdiler.


text:
Kairiň sudy Müsüriň öňki prezidenti Hosni Mubaragyň şertli boşadylmagy barada karar çykardy. Bu barada Müsüriň döwlet telewideniýesi habar berýär.
Emma henize çenli onuň boşadylaýan halatynda haçan azatlyga goýberiljekdigi barada maglumat berilmeýär. Bu karar Mubaragyň döwlet eýeçiligindäki media kompaniýasyndan sowgatlary kabul edendigi hakyndaky sud işi bilen bagly gelnen netijesidir.
Aprel aýyndan bäri Kairiň sudy Mubaragyň başga-da üç sud işi boýunça şertli boşadylmagy barada karar çykarypdy.
Mubarak şol sud işlerinde korrupsiýa hem-de 2011-nji ýylda Müsürde bolan köpçülikleýin gozgalaňlarda protestçileriň öldürilmegine gatnaşandygy baradaky aýyplamalary öz içine alýar. Şol gozgalaňlarda Mubaragyň hökümeti agdarylypdy.


text:
Prezident Medwedew Ýuwaş okeandaky Kuril adalary Orsýetiň «gaty möhüm» bölegi diýdi. Bu adalar Orsýetiň Ýaponiýa bilen toprak dawasynyň merkezi bolup durýar.
Şeýle-de Medwedew basym bu adalara sapar etmegi planlaşdyrýandygyny aýtdy.
Ýaponiýanyň daşary işler ministri Seýji Maehara Medwedewiň bu beýanatyny tankyt etdi we şeýle saparyň Orsýet bilen Ýaponiýanyň gatnaşyklaryna ýaramaz täsir etjegini aýtdy.
Ýaponiýanyň Hokkaýda adasynyň demirgazygynda ýerleşýän Kuril adalary 1945-nji ýylda sowet goşunlary tarapyndan basylyp alnaly bäri rus kontrollugynda saklanýar.
Ýaponiýa bu adalaryň yzyna berilmegini talap edip gelýär.


text:
Goranyş ulgamlary boýunça synçy Tomas Ýermalawiçius, Ýewropa Bileleşiginiň düzümine girýän döwletleri Orsýete ýarag satmazlyga çagyrýar. Ol munuň üçin “ÝB-niň syny” atly uly göwrümli iş ýazýar
. Azatlyk Radiosy bu ýagdaýa içgin syn edip, görnükli synçy bilen söhbetdeşlik geçirdi.
Azatlyk Radiosy: Häzirki wagtda Ýewropa Bileleşiginiň düzümine girýän döwletler Orsýete nähili ýaraglary satýarlar?
Jermalawiçius:
“Görnetin bir hakykat bar, ýagny ýewropalylar Orsýetiň hüjüm kuwwatlylygyny aşa güýçlendirip biljek üýtgeşik ýarag satyp baranoklar. ÝB-niň Orsýete satýan ýaraglaryny biz “goşundylar” diýip atlandyryp bileris.
Goşunyň manýowryny kämilleşdirýän goşundylar, goşun güýjüni proýektirleýän goşundylar, şeýle-de ýaragly güýçleriň “tabşyryk-tabynlyk” mehanizmini kämilleşdirýän goşundylar...
Bulara mysal hökmünde Fransiýanyň, Orsýetiň Deňiz goşunlary üçin gurýan “Mistral” hüjüm gämisi barada gürrüň edip bileris. Häzirki wagtda iki sany gämi gurulýär, soňra ýene-de ikisi gurlar.
Ýene bir mysal hökmünde nemesleriň Orsýet üçin işläp düzen modelirleýiş ulgamy barada gürrüň edip bileris. Bu ulgamy ulanyp, harbylar biragadalardaky “tabşyryk-tabynlyk” mehanizmini kämilleşdirýärler.
Şeýle-de bu ulgam [harby] bölümleriň başarnyklaryna-da oňyn täsir edýär. Diýmek, häzirki wagtda köp sanly taslama bar. Bu taslamalar rus goşunynyň öz-özüni döwrebaplaşdyrmagyna we kuwwatlylygyny artdyrmagyna ýardam berýär.
Azatlyk Radiosy: Näme üçin siz Krym krizisi sebäpli ÝB-niň Orsýet bilen harby gatnaşyklaryny togtatmaly diýen netijä geldiňiz?
Jermalawiçius:
“Sebäbi Orsýet öz bähbidi üçin halkara kanunçylygyna garşy gidýär we goşunyny harby maksatlary amala aşyrmak üiçn ulanýar. Bu ýagdaý bolsa regionda durnuksyzlyga we çaknyşyklara sebäp bolar.
Ýagdaý şeýle bolansoň, biz nädip Russiýa Federasiýasynyň harby goşunyny kuwwatlandyrmak ugrunda iş alyp baraly! Meniň düşünişim boýunça, ozallar ýewropalylar Orsýete hyzmatdaş hökmünde garardy. Ýöne, meniň pikirimçe, biz mundan beýläk Orsýete “hyzmatdaş” hökmünde garamagy bes etmeli.
NATO we ÝB harby we howpsuzlyk ulgamlarynda Orsýete “ýaran” hökmünde garamagyny bes etmeli. Orsýet hiç kim bilen oňşanok. Oňşuksyzlara kömek edip, olary sylaglamaly däl. Biz Hytaýa-da ýarag we harby tehinka satamzok. Ýewropa Bileleşigi Hytaý bilen “ýarag söwdasyna” embargo girizdi.
Şol embargony güýçlendirmek barada gürrüňler edilýärdi. Ýöne Hytaý goňşularna azar berenok. Ol özüniň goňşuçylygyndaky hiç bir döwleti basyp almady. Ýöne şonda-da biz Hytaýa hiç hili harby tehnika satamzok. Sebäbi biz bu ýurda öz geopolitiki garşydaşymyz hökmünde garaýarys.
Şol bir wagtyň özünde biz Hytaýa Birleşen Ştatlaryň hem garşydaşy hökmünde garaýarys. Amerika biziň iň esasy trans-atlantiki hyzmatdaşymyz. Şonda-da biz Orsýete harby tehnika satýarys we bu ýagdaý düýbünden logika gabat gelenok.
Azatlyk Radiosy: Orsýet bilen harby şertnamalary bolan ýewropa döwletleriniň öz ykdysady bähbitlerinden geçip, olaryň orslar bilen hyzmatdaşlygyny duruzmaklaryny umyt etmek näderejede hakykata ýakyn?
Jermalawiçius:
“Diňe harby şertnamalar barada däl, eýse söwda gatnaşyklary barada-da meniň şübhelerim bar. Ýagny, Orsýetde maýa goýumyny amala aşyrýan, Orsýet bilen söwda hyzmatdaşlyklaryny ýola goýan köp sanly toparlar bar.
Harby gatnaşyklaryň gürrüňinem edemok. Sebäbi söwda gatnaşyklaryna böwet boljak maliýe sanksiýalaryny girizmek kyn bolar. Käbir liderlerden hyzmatdaşlyklary doňdurmak barada signallar gelip başlady. Bu gowy. Fransiýanyň prezidenti Fransua Olland ýaňy-ýakynda käbir sanksiýalar barada gürrüň etdi.
Eger bu amala aşyrylsa, harby hyzmatdaşlyklaryň hem duruzylmagy barada ädim ädiler diýip pikir edýärin. Iň bolmanda harby hyzmatdaşlyklar wagtlaýynça doňdurylar. Ýöne her niçik hem bolsa men ýagdaýa optimistiki garamok.
Häzirki ýagdaýlara seredip we ýagdaýlaryň ugruna syn edip, men Ýewropanyň harby senagatyna pul zerurdyr diýip pikir edýärin. Ýewropanyň harby senagatyna şertnama gerek, nagt pul gerek...
Ýewropa müşderileri ÝB-niň harby senagatyny zerur zatlar bilen üpjin edip bilenok. Sebäbi olaryň hem goranyş býujeti pese gaçýar. Şonuň üçinem ÝB daşardan özüne müşderi gözleýär. Ynha, Orsýet bolsa Ýewropa üçin gowy müşderi.
Azatlyk Radiosy: Eger-de harby hyzmatdaşlyk togtadylsa, bu Orsýetiň harby kuwwatlylygyna näderejede täsir eder?
Jermalawiçius:
“Orsýet özüniň ýaragly güýçlerini döwrebaplaşdyrmaga gönükýär. Olaryň şöhratparazlyga ýugrulan we köp mukdarda maliýe serişdelerini talap edýän maksatnamalary bar.
Elbetde, Russiýa Federasiýasynyň ykdysady ýagdaýy häzir o diýen öwerlik däl. Nebitiň bahasy pese gaçaýsa dagy, bu ýagdaý ýurduň federal gaznasyna uly täsir eder.
Şonuň üçin harby ulgamy tutuşlygyna döwrebaplaşdyrmak prosesi sorag astynda galar. Ýöne biz bir zady göz öňüne getirip görmeli, ýagny dürli harby tilsimatlary Orsýete bermek bilen hem-de harby we tehniki hyzmatdaşlygy dowam etmek bilen, biz Orsýetiň diňe bir harby kuwwatlylygyny artdyrmaýarys, eýsem olara nämäni nädip ýasamalydygyny hem öwretdigimiz bolýar.
Mistral gämileri muňa mysal bolup biler. Eger-de şol gämiler ýasalyp, Orsýete berilse, onda Orsýetiň gämiçilik senagaty görlüp-eşidilmedik derejede öser. Orsýetiň gämiçilik pudagynyň şeýle çylşyrymly gurluşlaryň we uly göwrümli taslamalaryň üstünde işlemek ukyby ýok.
Eger-de agzalýan gämiler Orsýete berilmese, onda olar gämilerimiziň nädip ýasalyşyny bilmezler. Netijede Orsýetiň öz ýaragly güýçlerini döwrebaplaşdyrmak programmalary haýallar.
Azatlyk Radiosy: Ýarag söwdasyny duruzmak teklibini öňe sürmek bilen siz näme diýmekçi bolýarsyňyz?
Jermalawiçius:
“Meniň pikirimçe, häzirki [Orsýetiňki] ýaly hereket edýän bir döwletiň harby kuwwatynyň artmagyna goşant goşmaklyk ahlak taýdan hem dogry däl.
Bu adam hukuklaryna-da dogry gelmeýär. Içeri syýasata-da, daşary syýasata-da gabat gelmeýär. Olaryň harby kuwwatlylygyna ýardam bermeklik asla ahlak taýdan hem nädogry, strategiki jähtden hem şowakörlük we pähimsizlik bolar”.


text:
Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň başlygynyň orunbasary B.Nurmyradowa prezidentiň 4-nji ýanwarda geçiren wideoşekilli iş maslahatynda öz ýolbaşçylyk edýän pudagynyň işi barada gürrüň berip, hasabat döwründe 3275 çäräniň geçirilendigini aýtdy.
Wise-premýeriň tassyklamagyna görä, olaryň arasynda halkara ähmiýetli çäreler hem bar. Mysal üçin, ýurduň medeniýet we sungat işgärleriniň topary Minsk şäherine baryp, belarus döwleti bilen diplomatiki gatnaşyklaryň ýola goýulmagynyň 20 ýyllygyna bagyşlanan dabaralara gatnaşypdyr.
Ýanwar aýynda bolsa, Türkmenistanyň Döwlet sirkiniň ýolbaşçylary Monaka patyşalygyna iş saparyny amala aşyrypdyr.
Türkmenistanda geçirilýän çäreler barada döwlet eýeçiligindäki metbugatda hem yzygiderli habar berilýär. Ol habarlardan belli bolşuna görä, bu aý geçirilýän çäreleriň köpüsi 19-njy fewralda belleniljek Baýdak güni bilen baglanyşykly.
"Uly rowaçlyklaryň alamaty"
Türkmen telewideniýesiniň tassyklamagyna görä, "merkezi meýdançalarda türkmen ýurdunyň abadançylygynyň baş nyşany bolan belent başly baýdaklar oturdylyp, olar halkymyzyň belent ruhuny, berkarar döwletiň bagtyýarlyk döwrüniň uly rowaçlyklara beslenýändigini alamatlandyrýar".
Ýöne döwlet derejesinde şeýle ileri tutulýan çäreleriň halk köpçüligi, işçi-gullukçylar, studentler tarapyndan garşy alnyşynyň dürli-dürlidigi, käbir adamlaryň bu hiliç çärelerden halys ýadandygy aýdylýar.
Mysal üçin, düýbi Wenada ýerleşýän “Türkmen inisiatiwasy” topary türkmen studentleriniň ýanwar aýynyň aýagynda bir hoş habar alandyklaryny
, ýagny olary ýaz aýyna çenli Saglyk ýodasyna çykmaga mejbur etmejekdiklerini ýazýar.
“Türkmenistanyň hronikiasy” saýtynyň ýazmagyna görä, bu ýoda ençeme kilometre uzap, sagdyn durmuş ýörelgesini wagyz etmek üçin ulanylýar.
Ýene-de bir hoş habar
Mejbury köpçülik çäreleriniň biraz ýeňledilýändigini tassyklaýan ýene bir habar bolsa, Baýdak güni bilen bagly.
“Türkmenistan” we “Neýtralnyý Türkmenistan” gazetlerinde fewral aýynda geçirilmeli çäreler barada berlen maglumatda Baýdak gününde stadionda geçirilmeli çäreler barada hiç zat aýdylmandyr.
Bu Baýdak gününde stadion dabarlarynyň bolmajagyny, ýagny müňläp adamyň, şol sanda studentleriň öňkülere garanda biraz dynç boljagyny aňladýar diýip, hukukçy žurnalist A. Baýryýew Azatlyk Radiosyna aýtdy.
Mälim bolşy ýaly, geçen ýylyň Bitaraplyk baýramynda hem stadionda geçirilýän teatrlaşdyrylan dabarlar bolmandy. Ýogsa, bar bolan maglumatlara görä, şol baýramdan öň bu hili stadion çärelerine belli bir taýýarlyk işleri hem görlüpdir.
Azatlyk Radiosyna interwýu beren öňki student Ýazmyradyň aýtmagyna görä, şeýle çärelerolara gatnaşýanlar üçin o diýen gowy zat däl: “Türkmenistanda esasanam okuw wagtynda yzagalakly bolýar, şonuň üçinem, meniň pikir edişime görä, Türkmenistanda çäreler köplenç şol çärelere gatnaşýan adamlar ýa-da çagalar üçin oňat zat dälmikä diýip pikir edýän.”
Çäreleriň sany welin...
Azatlyk Radiosynyň Aşgabatdaky habarçysy Myrat Gurbanowyň
gürrüňdeş bolan studentleriniň käbiri dekabr, ýanwar aýlarynda köpçülikleýin çärä az gatnaşandyklaryny, käbir çäreleriň bolsa ýatyrylandygyny hem aýdypdyrlar.
Ýöne habarçymyz ýanwar aýynda geçirilen çäreleriň sany 24 bolan bolsa, fewral aýynda geçirilmeli çäreleriň sanynyň 64-digini habar berýär.


text:
TÜRKMENISTANYŇ DÖWLET LUKMANÇYLYK UNIWERSITETI
2015/2016-njy okuw ýyly üçin hünärmenleri taýýarlamagyň aşakdaky ugurlary (hünärleri) boýunça talyplyga kabul edýändigini yglan edýär:
1. Saglygy goraýyş (hünärler: bejeriş işi; pediatriýa; saglygy goraýyş-öňüni alyş işi; stomatologiýa; farmasiýa; sport lukmançylygy; saglygy dikeldiş we adaty däl lukmançylygy).
2. Harby lukmançylyk (hünärler: bejeriş-öňüni alyş işi; arassaçylyk we keselleriň ýaýramagyna garşy göreşmek işi).
Harby lukmançylyk ugruna okuwa kabul etmekligiň şertleri baradaky goşmaça maglumaty Türkmenistanyň Döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň kabul ediş toparyndan alyp bolar.
Uniwersitete Türkmenistanyň umumy orta ýa-da orta hünär bilimli, ýaşy 35-den geçmedik raýatlary, harby lukmançylyk ugruna — çagyryş boýunça harby gullugy geçen, 24 ýaşy dolýança erkek raýatlary ýa-da Türkmenistanyň Goranmak ministrliginiň ýöriteleşdirilen harby mekdeplerini tamamlan 25 ýaşy dolýança erkek raýatlary, şeýle hem borçnama boýunça harby gullugy geçýän, ofiser harby ady bolmadyk 24 ýaşy dolýança erkek harby gullukçylary giriş synaglarynyň netijeleri boýunça bäsleşik esasynda kabul edilýär.
Resmi iş kagyzlary welaýat merkezlerinde we Aşgabat şäherinde 2015-nji ýylyň 11-27-nji iýuly aralygynda kabul edilýär.
Resmi iş kagyzlarynyň sanawy:
- bellenilen nusgada rektoryň adyna ýazylan arza;
- bellenilen nusgadaky sowalnama (anketa);
- umumy orta (ýa-da orta hünär) bilim baradaky resminama (asyl nusgasy);
- Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi tarapyndan bellenilen nusgadaky saglyk kepilnamasy;
- soňky okan ýerinden (işlän ýerinden, harby bölümden) häsiýetnama;
- 3x4 möçberde alty sany fotosurat;
- işleýänler üçin zähmet depderçesiniň tassyklanan göçürmesi we onuň asyl nusgasy;
- giriş synaglaryndan üstünlikli geçen ýagdaýynda artykmaçlyklardan peýdalanýan okuwa girýän ýylynda mekdep okuwçylarynyň dersler boýunça döwlet bäsleşiginiň ýeňijileri, umumybilim dersleri boýunça halkara bäsleşiklerine gatnaşan Türkmenistanyň ýygyndy toparynyň agzalary şol ýagdaýlary tassyklaýan degişli resminamanyň asyl nusgasyny tabşyrýar;
- harby lukmançylyk ugruna okuwa girmäge isleg bildiren dalaşgär ýokarda görkezilen resmi iş kagyzlaryndan başga-da:
- ene-atasynyň oglunyň harby gullukçy bolmagyna we ýokary okuw mekdebini tamamlanyndan soň Türkmenistanyň islendik künjeginde harby gullugy geçmekligine razylygy baradaky dil hatyny,
- Türkmenistanyň Içeri işler ministrliginiň Habar beriş merkezinden berlen güwänamany,
- Türkmenistanyň Goranmak ministrliginiň Merkezi harby saglyk öýünden berlen ýokary harby okuw mekdeplerine girýänleriň lukmançylyk güwä geçmesiniň kartasyny tabşyrýar.
Türkmenistanyň Goranmak ministrliginiň Merkezi harby saglyk öýünde gutarnykly lukmançylyk güwä geçmesinden geçmek üçin hemişelik ýaşaýan ýerindäki psihonewrologiýa, narkologiýa, inçekesele garşy we deri-wenerologiýa hassahanalaryndan, şeýle hem maşgala lukmanyndan sagaldyş gözegçiliginde durmaýandygy baradaky kepilnamalar zerur.
Bulardan başga-da, okuwa girmäge isleg bildirýän ýokarda görkezilen resminamalar bilen birlikde resminamalary kabul edýän iş toparyna aşakdakylary görkezýär we nusgalaryny tabşyrýar:
- şahsy pasportyny;
- Türkmenistanyň Ýaragly Güýçlerinde harby gullugy geçenler harby şahadatnamasyny, harby gullugy geçmedik ýigitler ýazylyş şahadatnamasyny we ýaşaýan ýeri boýunça harby wekillikden güwähaty.
Dalaşgär talyplyga kabul edilmek üçin artykmaç hukukdan peýdalanýandygyny tassyklaýan beýleki resminamalary görkezip biler.
Nädogry berlen maglumatlar we resmi iş kagyzlary üçin dalaşgär şahsy jogapkärçilik çekýär.
Giriş synaglary we okuwa kabul edilmek uniwersitetde (Aşgabat şäheri) aşakdaky möhletlerde geçirilýär:
Balkan welaýaty — iýul aýynyň 30-31-i, awgust aýynyň 3-i we 5-i günleri
Ahal welaýaty — awgust aýynyň 1-2-si, 4-i we 6-sy günleri
Aşgabat şäheri — awgust aýynyň 7-8-i, 11-i we 13-i günleri
Daşoguz welaýaty — awgust aýynyň 9-10-y, 12-si we 14-i günleri
Lebap welaýaty — awgust aýynyň 15-16-sy, 19-y we 21-i günleri
Mary welaýaty — awgust aýynyň 17-18-i, 20-si we 22-si günleri
Giriş synaglary hünärmenleri taýýarlamagyň ähli hünärleri boýunça biologiýa, himiýa, Türkmenistanyň taryhy derslerinden geçirilýär.
Dersler boýunça giriş synaglary Türkmenistanyň orta mekdepleriniň okuw maksatnamalarynyň esasynda geçirilýär.
Dersler boýunça giriş synaglary döwlet dilinde dilden geçirilýär.
Harby lukmançylyk ugruna okuwa girmäge isleg bildiren dalaşgärler beden taýýarlygy boýunça normatiwleri (100 m ylgamak, göwräňi çekmek, 3 km ylgaw) ýerine ýetirýärler.
Ýaşlaryň saýlap alan hünärine durnuklydygyny kesgitlemek maksady bilen, olar patologoanatomiki edarasynyň işi bilen tanyşdyrylar.
Giriş synaglarynyň tertibinde bellenilen wagtda synaga esassyz sebäplere görä gelmedikler ýa-da dersleriň biri boýunça synagdan geçip bilmedikler ondan soňky synaglara goýberilmeýär.
Giriş synaglarynyň netijeleri boýunça deň mukdarda baha alanlardan talyplyga kabul edilmek üçin artykmaç hukukdan aşakda görkezilenler peýdalanýarlar:
- lukmançylyk mekdeplerini tamamlan we saglygy goraýyş edaralarynda 2 ýyldan az bolmadyk iş tejribesi bar bolanlar;
- harby gullugy tamamlap gelenler.
Türkmenistanyň Döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň salgysy: Aşgabat ş., A.Gowşudow köçesi, 58; tel.: 92-71-09.


text:
Adam hukuklaryny goraýan “Amnesty International” guramasynyň adamyň ölüm jezasyna sezewar edilmegi baradaky täze ýyllyk hasabatynda Eýran we Yrak adam öldürmeleriň geçen ýyl “global derejesinde çürt-kesik artmagyna” jogapkär boldy diýilýär.
Penşenbe güni ýaýradylan bu hasabatda 2013-nji ýylda bütin dünýäde 778 adamyň ölüm jezasyna sezewar edilendigi aýdylýar. Bu san öňki ýyl bilen deňeşdireniňde 15% ýokarydyr.
Bu raportda geçen ýylyň dowamynda Eýranda 369, Yrakda bolsa 169 adamyň ölüm jezasyna höküm edilendigi habar berilýär.
Yrakda ölüm jezasyna sezewar edilenleriň aglabasy iş ýüzünde “terrorizme garşy göreş kanuny esasynda höküm edildi” diýilýär.
Düýbi Londanda ýerleşýän “Amnesty International” guramasynyň ýaýradan bu maglumaty Hytaýy we Demirgazyk Koreýany öz içine almaýar. Gurama Hytaýda müňlerçe adamyň ölüm jezasyna höküm edilendigine ynanýar.


text:
Orsýetiň häkimiýetleri daşary ýurtly öndürijileriň önümi bolan ýuwýan serişdeleri dükanlardan aýyryp başladylar we bu hereketini olaryň saglyk üçin töwekgelçiligi bilen düşündirdiler.
Alyjylary goramak boýunça döwlet agentliginiň 25-nji awgustda çap eden maglumatynda daşary ýurtly “Colgate-Palmolive” we “Procter & Gamble” ýaly iri öndürijileriň saýlanan önümleriniň barlanmagynyň netijesinde olaryň düzüminde zäherli serişdeleriň tapylandygy aýdyldy.
Moskwa şu aýyň başynda Ýewropa Bileleşiginiň we beýleki ýurtlaryň azyk önümlerine gadagançylygynyň möçberini artdyrdy.
Emma Orsýet ýuwýan serişdeleriň importyna gadagançylyk girizmändi. Orsýetde önümçilik kärhanalaryna eýe bolan ady agzalan bu kompaniýalar tarapyndan entek reaksiýa bolmady.


text:
“Türkmenistanyň salgyt ulgamy” žurnalynyň nobatdaky sany çapdan çykdy. Ol edaranyň bölümleriniň we düzümleriniň işgärleri, şeýle hem hasapçylar, auditorlar, maslahatçylar, telekeçiler, kärhanalaryň ýolbaşçylary, şeýle hem daşary ýurtly işewürler we bilermenler üçin niýetlenendir.
Telekeçilere salgyt salmagyň ýeňillikli ulgamy, täze düzgünler, olara düşündirmeler we teswirlemeler žurnalyň täze sanynyň esasy mowzugyna öwrüldi. Onuň giriş makalasynda bellenilişi ýaly, şu ýylyň iýulynda güýje giren Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň «Hususy telekeçilere salgyt salmagyň ýeňillikli ulgamyny kämilleşdirmek hakyndaky» Karary ýurdumyzda kiçi we orta telekeçiligi ösdürmek üçin has amatly salgyt ýagdaýyny döretmäge gönükdirilendir.
Resminama işewürlik başlangyjyny höweslendirmäge, telekeçilik işiniň netijeliligini ýokarlandyrmaga we ýurdumyzda senagat meýdançalaryny artdyrmaga, önümçiligiň möçberlerini ýokarlandyrmaga we şeýlelikde, «Türkmenistanyň Prezidentiniň ýurdumyzy 2012—2016-njy ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň maksatnamasynda» kesgitlenen wezipeleri üstünlikli çözmäge ýardam etmelidir.
“Düşündirişler” bölüminde Türkmenistanyň Baş döwlet salgyt gullugynyň hünärmenleri tarapyndan taýýarlanan telekeçilere salgyt salmagyň ýeňillikli ulgamynyň aýry-aýry düzgünleri we şu meseleler bilen bagly bolan habarlar we düşündirişler getirilýär. Hususan-da, olar işleriň aýry-aýry görnüşlerine patent bermegiň, ygtyýarlandyrmagyň tertibi, patent töleginiň möçberleri bilen baglydyr. Bu ýerde kesgitlenen patent tölegini hasaplamak boýunça usuly görkezmeler getirildi. Düşündirişleriň degişli edaralara gelip gowuşýan ýüz tutmalary nazara almak bilen düzülendigini bellemek gerek.
Žurnalyň okyjysy “Sorag-jogap” bölüminde hem salgyt salmagyň aýratynlyklaryny öwrenmek hem-de ol ýa-da beýleki ýagdaýda salgyt kanunçylygyny ulanmak boýunça peýdaly maglumatlary tapar.
Şeýlelikde, maliýe-ykdysady neşir okyjylaryň giň köpçüligine diňe salgyt ulgamyndaky özgerişlikler barada habarly bolmaga däl-de, eýsem, tejribeli hünärmenlerden hukuk kömegini almaga mümkinçilik berýär. Ýöriteleşdirilen neşirler ulgamynda golaýda peýda bolan hem-de hünärmenleriň arasynda uly abraýa eýe bolýan žurnal salgyt edaralarynyň, maslahatçylaryň we salgyt töleýjileriň arasyndaky hünär gatnaşyklarynyň aýratyn giňişligini döretmegi dowam edýär.