text:
311Muṋe washu a amba na Mushe a ri, 2“Ndo nanga Betsalele, ṅwana wa Uri muḓuhulu wa Huru, ane a bva kha tsinde ḽa Juda, 3nahone ndo mu ḓadza Muya wanga. Ndo mu ṋea ṱhalukanyo na vhutsila na vhukoni ha mushumo muṅwe na muṅwe wa u ita makolo – 4wa u ita dzipulane dza zwa vhutsila na u zwi fhoma musuku na siliva na musinaseṱha; 5wa u tsheṱa nungu dza u ṱama; wa u vhaḓa thanda; na mushumo muṅwe na muṅwe wa zwa vhutsila. 6Ndo nanga na Oholiaba ṅwana wa Ahisamakha, a no bva kha tsinde ḽa Dani, uri a shume nae. Nda dovha nda ṋea vhatsila vhoṱhe vhukoni vhuhulu, uri vha kone u ita zwoṱhe zwe nda ri zwi itwe: 7dennde ya u ṱangana na Nṋe na mbulungelo i re na milayo na tshitibo tshayo na thundu yoṱhe ya dennde, 8na ḓafula na thundu dzaḽo na tshivheambone tsha musuku u songo vangiwaho na thundu yatsho yoṱhe, na aḽiṱari ya u fhisela zwioro, 9na aḽiṱari ya u fhisela zwiṱhavhelo na thundu dzayo dzoṱhe na sambelo na tshiraho tshaḽo, 10na zwiambaro zwa maṱeleṱele zwa tshifhe Aroni na vhana vhawe zwine vha zwi ambara musi vha tshi shuma mushumo wa vhutshifhe, 11na mapfura a u ḓodza na zwioro zwi nukhelelaho u ḓifha zwa fhethu hukhethwa. Vha tshi ita zwithu hezwo vha zwi ite vha tshi tevhedza vhukuma zwe nda u laya.”
12
Muṋe washu a vhudza Mushe 13uri a vhudze Vhaisraele a ri, “Vhulungani Sabatha, ḓuvha ḽanga ḽa u awela, ngauri ndi tshiga vhukati hanga na inwi tsha misi yoṱhe i ḓaho, tshi no sumbedza uri Nṋe Yahavee ndo ni ita vhathu vhanga. 14No fanela u vhulunga ḓuvha ḽa u awela ngauri ndi ḽikhethwa. Ane a si ḽi vhulunge, a shuma nga ḓuvha ḽeneḽo, a vhulawe, a songo tsha vhalwa kha lushaka. 15Ni na maḓuvha maṱanu na ḽithihi a u shuma mishumo yaṋu, hone ḓuvha ḽa vhuṱanu na vhuvhili ndi ḓuvha ḽa u awela tshoṱhe, ḽo kumedzwa Nṋe Yahavee. Ane a vhuya a shuma nga heḽo ḓuvha a vhulawe. 16Vhaisraele vha vhulunge heḽo ḓuvha zwi tshi ya nga mirafho na mirafho, ḽi vhe tshiga tsha mulanga. 17Ndi tshiga tsha lini na lini vhukati ha Vhaisraele na Nṋe, ngauri Nṋe Yahavee ndo ita ḽiṱaḓulu na ḽifhasi nga maḓuvha maṱanu na ḽithihi, nga ḓuvha ḽa vhuṱanu na vhuvhili nda litsha u shuma nda awela.”
18
Musi Mudzimu o fhedza u amba na Mushe thavhani ya Sinai, a mu ṋea maḓaba mavhili a matombo e Mudzimu Ene muṋe a vha o ṅwala milayo khao.


c: text/html

text:
Namuntlha Vatswana vangava va avanyisiwile hi swindzhawani swintsongo kumbe miganga (kambe valandzelela milawu ya tiko ra Botswana kumbe Afrika Dzonga) ya vuhosi, lebyi hambanaka kuya hi vukulu kusuka eka migid-gidi na madzana-dzana, lebyi kulu byi katsa tinxaka ta nhungu ta tiko ra Botswana. Rin’wana na rin’wana ri lawula timhaka ta rona ehansi ka hosi (kgosi), kambe kuna kuhambana lokukulu swinene exikarhi ka tinxaka tale Botswana na ta Afrika Dzonga.
Vatswana lavanga laha Afrika Dzonga ava wela ehansi ka vulawuri bya vurhangeri bya khale bya tiko xikaya ra Bophuthatswana. Rixaka rin’wana na rin’wana rina ndzhawu ya rona na vito, laha yotala aya thyiwa kuya hi murhangeri wa rona kumbe riharhi lexi vaxi gandzelaka tani hi ndyangu wa vuhosi, tlhelo ra khale ka ntsindza kumbe swokarhi leswi fambelanaka na matimu.
Rixaka rin’wana na rin’wana rina lomu ritumbulukaka kona ko hambana hambana, lesivulaka leswaku swirho swa rixaka rokarhi swinga hambana hi maendlelo ya swilo na ririmi. Leswi swivonaka ngopfu laha vanhu lavanga ringeta ku hlanganisiwa vatshamaka varikarhi vatsakela kuva lava hlawulekeke kutani vatirhisa kuhambana loko tanihi simbulu.
Tinxaka ta Vatswana ati naswona atise tshama tiva na vuxaka byo tiya exikarhi ka swirho. Ku hlangana kavona swingava leswi sukelaka eka kutswariwa ka vona, ku tswongana, ku hluriwa kumbe kutilavela kuva swirho. Swirho swinga kota naku hlongoriwa hi hosi, kumbe va tifambela hi voxe e tikweni kutani vaya hlangana na rixaka rin’wana.
Namuntlha Vatswana votala e madorobeni lawakulu yotani hi Johannesburg avati werisi eka rixaka rokarhi ximfumo, hambi leswi hinkwavo vatekelaka enhlokweni ku xixima xiharhi xokarhi kutani va amukela vuxaka bya ndzhawu leyi vahumaka eka yona eka lava va xiximaka xiharhi xolexo.
Ndlela leyifanaka ya kutihlanganisa hi loko tinxaka tahaku tumbuluxiwa laha eka letikulu swinene tive tona tinga endla leswi namuntlha hinge i Botswana. Mintlawa yayona ayi hlanganisiwe endzhawini yin’we hikokwalaho kaku nghenelela ka valungu leswinga endla leswaku kuva na Bechuanaland leyi endzhaku ka nkarhi yingavuya yikuma ntshunxeko kutani yiva Botswana.
Ku ringetiwile kuva ku katsiwa Vatswana eka tiko ra Afrika Dzonga swiendle leswaku kuva ndlela yotika swinene mayelana na leswi khale ka mfumo wa xihlawu-hlawu leswi awu endle tiko xikaya ra Bophuthatswana, tiko xikaya leringa vuya rin’okisiwa loko mfumo wa xihlawuhlawu wutava wu herisiwile. Tihosi ta Vatswana leti ati tekeriwa enhlokweni hinkarhi lowu wa xihlawuhlawu tahaya emahlweni ti van a xitulu xikanwe na mfanelo yo fuma vanhu vatona.
Ku gandzela xiharhi, kuteka xiharhi xiri lonkulu eka rixaka, ximilani kumbe xin’wani, i khale swiri mhaka yankoka eka rixaka ra Vatswana. Munhu un’wana na unwana uti fambelanisa na xiharhi xokarhi, naswona vanhu hinkwavo lava tifambelanisaka na xiharhi xexo vatiteka vari maxaka, hi xitalo vavulavula hi xiharhi lexi tani hi tata wa vona, kumbe kuri tata wa tatana wa vona.
Vanhu lava va vula leswaku vanga kota ku landzelerisa vuxaka byavona laha byi sungulaka kona. Kuti fambelanisa na xiharhi swikumeka eka tinxaka totala swinene. Swirho swa rixaka rin’we aswi se tshama swifambelanisiwa na xiharhi xin’we, kumbe kuva lava fambelanisiwaka na xiharhi xokarhi vava vari swirho swa rixaka rin’we.
Xikombiso, rixaka ra Ngwaketse ari fambelanisiwa na swiharhi sworingana 22 swohambana hambana hambi leswi swirho swale vuhosini swingana xin’we. Leswi tshembiwaka swotala swa Vatswana hileswi hundziseriwaka eka vana kusuka eka lavakulu, leswi endlaka leswaku kuva ku khinsameriwa xiharhi xexo switekeriwa enhlokweni.
Matikhomelo yavekona mayelana na leswi pfumeriwaka, naswona kutsandzeka ku switekela nhlokweni swilava leswaku loyi a tlulaka milawu ufanele ayabasisiwa hiku phahliwa leswaku kuta siveriwa mavabyi kumbe mabadi.Translated by Ike Ngobeni

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Dzipfanelo dza ngoma, u fana na u vhuya ngomani, munyanyani wa mbingano na lufuni, zwiitwa hayani. Nga murahu ha musi hu saathu vha na mushumo wa ngoma (byale) zwine zwa sika tshipida tsha koma (tshifhinga tsho fhelelaho tsha ngoma), vhasidzana vhane vha vha uri vho no vhibva vha ya vha na hune vha fhira hone.
Ndi mushumo wa tshiphiri sa vhunga vhafumakadzi vha vha Ntwana vha tshihuliswa nga zwigwada zwine vha do kona uvha na madzina o khetheaho vho no vhuya ngomani. Nga tshifhinga tsha ngoma u fana na dza vhanna, huna tshipida tsha u fhiriselwa phanda-unga kha di vha nwana kana muhulwane. Nga tshifhinga hetshi hune vha vha vho dada kha zwine zwa vha zwi tshi khou vha langa, vha vha na hune vha vha vho vhewa hone.
Musi vhasidzana vha tshi thoma u ya maduvhani vha ya ya vha vha vho vhewa hunwe lwa maduvha o vhalaho. Uya fhiwa lukanda lwa mukumba (lebole) lune lwa vha lwo khavhiswa nga dzi bunugu, zwine zwa vha zwi tshi khou amba uri u kha tshinwe tshipida tsha vhutshilo tsha u bva kha vhana uya kha vhahulwane. U dovha a ambara Ntepana, hu vha hu mbonalo thukhu ya mufumakdazi o maliwaho. U fana na lukanda, lu vha lwo itwa fhedzi nga dzi bunugu, na zwithu zwine zwa vha zwi tshi khou zwo rambalala zwa malungu ane avha uri o litshedzana.
Zwa byale zwi tutuwedziwa nga mufumakadzi muhulwane wa khosi, vhafumakadzi vhahulwane na vhane vha vha uri vho no ya ngomani. Hoyu mushumo u vha wo katela zwithu zwa tshithu u fana na u gera mavhudzi, hune mavhudzi a vhasidzana a vha o itwa tshivhumbeo tsho no nga tsha tshidulo tsha baisigira (thotswahana) a dodziwa malasha na mapfura, ngeno khofheni hu tshi dodziwa mapfura na ochre.
Vhasidzana vha ya fhiwa dzi apron dza mukumba dzine vha fanela u dzi ambara huna mushumo wa Ntepana,madamu avho ha valiwi ngeno zwanda vha tshi ambara mabengele ane avha uri ndi ha mahatsi (ditokwa) vha ambara na malungu (mathala) u mona na mukulo. Nga tshifhinga tsha u thoma zwa dzi ngoma dzi ya vha hone lwa nwedzi (mphato) hune vha ya vha vha tshi khou fhiwa ndaela dza vhudzekani na dza mishumo ya nduni. Vha ya fhira kha u fumbiswa na u tatamudziwa ha labia minora.
Hezwi zwithu zwi fhelekedziwa nga u tshina na u imba hu tshi khou khavhiswa zwine zwa vha uri zwo itwa. Vha ya gudiswa u ita mipopi ya mbebo (gimwane kana popenyane) na methe nga mahatsi ane avha tshi khou bva mulamboni (legolo) na u kona u khavhisa dzi khali dza u shuma nduni (mogipe). Kha tshipida tsha u fhedzisa, vhasidzana vha vhidziwa boramaswaile, vha valiwa nga mavu vha saathu ya midini ya havho uya nga ha tshiimo tsha kgarebe.
Kha vhathannga vha vha Ntwana, mushumo wa ngoma- u fana na zwine zwo itwa nga vha vhasidzana- na kha vhone hu vha hu tshi khou itwa uri vha kone u fhirela kha zwipida zwi daho zwa vhutshilo havho na u vha lugisela mishumo ine vha kha di yo i shuma kha tshitshavha.
Vhathanga vhane vha vha vha tshi khou bva ngomani vha vha vho ambara zwiambaro zwine zwa ambariwa nga vhafumakadzi na mavhudzi na one aitwa sa tshidulo tsha baisigira u fana na kha vhasidzana.
Kha dzi khundu vha ambara mahatsi ane avha uri ana malungu nga ndila ya mutshena, mutsuku na mutsu kana mudala, ha kona u tevhela pinki- zwine zwa vha zwo linganela mivhala hei i ambariwa i ambariwa nga vhathu vhothe vhane vha vha vhono ya ngomani na vhafumakdzi vhane vha vha uri vho maliwa.
Nga murahu ha ngoma, vhanna vhothe vha ya vha na zwine vha kovhelana zwa androgyny havha na zwine zwa tou vha na ndayo, zwi tshi khou sumbedza mushumo wa vho kha tshitshavha.Translated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
Mushumo wa Tshiṱangu tsha Lushaka
Tshiṱangu tsha Lushaka, kana luswayo lwa lushaka, ndi tshone tshiga tshihulwanesa tsha Shango.
Tshiṱangu tsha Lushaka tshi dovha hafhu tsha vha tshipiḓa tsha Tshiganḓo Tshihulwane, tshine tsha dzhiwa sa luswayo luhulwane lwa shango. Dokhumenthe iṅwe na iṅwe ine ya vha na Tshiganḓo Tshihulwane ina maanḓa mahulwane sa izwo zwi tshi amba uri yo tendelwa nga Muphuresidennde wa Afurika Tshipembe.
Tshiṱangu tsha Afurika Tshipembe tsho rwelwa ṱari nga Ḓuvha ḽa Mbofholowo, 27 Lambamai 2000. Tshanduko yo sumbedzwaho kha muano wa muvhuso ndi u sumbedza mbofholowo Afurika Tshipembe khathihi na vhuvha ha u funa iḽi shango.
Kuolele kwa Tshiṱangu tsha Lushaka
Luswayo lwa Shango ndi luswayo lwo vhumbiwaho sa zwithu zwo dzudzanywaho nga ngomu ha zwidanga zwa zwivhumbeo zwa kumba, tshiṅwe tshi nga nnṱha ha tshiṅwe.
Tshivhumbeo tsha fhasi tsha tshitengeledzi tsha fhasi
Tshauthoma ndi muano une wa vha hafu ya tshitengeledzi nahone nga muvhala mudala. Iṅwe hafu ya tshitengeledzi yo itwa nga ṋanga dza nḓou dzo sedzaho nnṱha. Nga ngomu ha ṋanga dza nḓou huna nḓevhe mbili dza goroi dzine dza ita tshivhumbeo tsha tshiṱangu tsha musuku tshi vhewaho vhukati.
Tshivhumbeo tsha tshiṱangu tshi na ngoma, nahone tshi na zwivhumbeo zwa vhathu vhavhili u bva kha vhutsila ha tombo ha Vharwa (Khoisan). Zwivhumbwa zwo sedzana nahone zwi khou lumelisana u sumbedza vhuthihi.
Nga nnṱha ha tshiṱangu huna pfumo na thonga zwo itaho tshifhambano u vha tshithu tshithihi. Hezwi zwo vhekanywa zwavhuḓi u itela uri hu vhonale tshiṱangu na u khunyeledza tshitengeledzi tsha fhasi.
Tshivhumbeo tsha tshitengeledzi tsha nnṱha
Nga nnṱha ha tshitengeledzi tsha fhasi hune ha vha vhukati ha Tshiṱangu tsha Lushaka huna luvha ḽa protea. Maluvha aḽo o vhekanywa u ita khuḓa tharu u fana na vhutsila ha Afurika.
Ḽimilaṋowa ḽo vhewa nnṱha ha protea nahone maluvha a protea ndi one khana ya ḽimilaṋowa. Ḽimilaṋowa ḽo ima ḽo ṱharamudza maphapha ḽo a imisela nnṱha. Mithenga ya vhuḓi kha ṱhoho ya ḽimilaṋowa ndi khare ine ya vha kha ṱhoho yo kwaṱhaho nahone yo tshaho maṱoni. Ḓuvha ḽi ṱavhaho vhusendekamisi ḽo vhewa vhukati ha maphapha a ḽimilaṋowa nahone ḽi khunyeledza tshitengeledzi tsha nnṱha.
Tshitengeledzi tsha nnṱha na tsha fhasi zwi a fhirana u vhumba tshithu tshithihi tshi si na magumo, na vhushaka ha vhuḓi vhukati ha zwiga zwoṱhe u vhumba tshivhumbiwa tsha nnṱha. Tshivhumbiwa itshi tshi na vhudziki, ṱhonifho na vhuḓipfi ha Tshiṱangu tsha Lushaka.
Luswayo lwa Tshiṱangu tsha Lushaka
Tshivhumbeo tsha tshitengeledzi tsha fhasi
- Muano
Muano ndi - !ke e:/xarra //ke, zwo ṅwaliwaho nga luambo lwa Khoisan lwa vhathu vha /Xam, zwi ambaho uri: vhathu vho fhambanaho vhe na vhuthihi. Zwi livhanywa na muthu muṅwe na muṅwe ane a khou fhaṱa vhuthihi vhukati ha muhumbulo na nyito. Kha vhathu vhoṱhe, zwi ita khuwelelo kha lushaka uri lu vhe ṅanda nthihi na u pfa lu lwa fhano shangoni khathihi na u ḓikhoḓa – Vhuthihi naho ro fhambana.
Mabulele a !ke e: /xarra //ke:
.wav file (170KB)
- Nḓevhe dza goroi
Dzo oliwa: kha tshidanga tsha tshivhumbeo tsha kumba tsho itwaho nga maṋanga a nḓou; izwi zwi sumbedza lupfumo lwa mavu, nyaluwo na khonadzeo ya mbveledziso, mutakalo kha vhathu na zwa vhulimisi ḽifhasini.
- Maṋanga a nṋdou
Ndou dzi sumbedza vhuṱali, maanḓa, u fhola, na ndalamo.
- Tshiṱangu
Tshiṱangu itshi tshi na mishumo mivhili: u sumbedza vhuvha ha vhuṋe khathihi na tsireledzo. Tsho fara tshiga tsha lushaka.
- Zwivhumbeo zwa vhathu
Zwi bva kha zwifanyiso zwa tombo ḽa Linton, ḽine ḽa vha tsumbo ya Vhutsila ha Matombo Afurika Tshipembe zwi ḓivheaho ḽifhasini, ḽi wanala Museamu wa Afurika Tshipembe ngei Cape Town. Vhathu vha lushaka lwa Khoisan, vhane vha vha vhone vhathu vha ḓivheaho uri ndi vhone vhadzulapo vha shango ḽashu vha u tou thoma, ndi tsumbo khulwanesa ya vhuthu hashu roṱhe na vhubvo hashu sa vhadzulapo vha Afurika Tshipembe. Zwifanyiso zwo sumbedzwa nga nḓila ya u sumbedza ndumeliso, zwi tshi sumbedza vhuthihi. Hezwi zwi dovha zwa sumbedza u shanduka ha muthu khathihi na u pfa a mudzulapo wa ngoho wa lushaka na u vha muthihi na lushaka lwa vhathu vhothe (humanity).
- Pfumo na tshibonda
Tswayo mbili dza tsireledzo na maanḓa zwavhuḓi-vhuḓi dzi sumba milenzhe yo khwaṱhaho ya tshiṋoni tsha muṅwaleli (secretary bird). Pfumo na tshibonda zwo lala fhasi u sumbedza mulalo.
Tshivhumbeo tsha tshitengeledzi tsha nnṱha
- Protea
Protea ndi luswayo lwa u naka ha shango ḽashu khathihi na khonadzeo ya u vhonala ha maluvha kha lushaka lwashu nga nṱhani ha Mvusuludzo ya Afurika (African Renaissance).I sumbedza ṱhanganyelo ya zwoṱhe zwine zwa mela kha shango, zwi tshi khou londiwa u bva nnṱha. Mivhala i funeswaho ya Afurika yo olwa kha protea – muvhala mudala, wa musuku, mutswuku na mutswu.
- Tshiṋoni tsha muṅwaleli (secretary bird)
Tshiṋoni tsha muṅwaleli tsho sumbedzwa tshi tshi khou fhufha – zwine zwa itea musi huna nyaluwo na tshipidi. Tshiṋoni tsha maanḓa tshine milenzhe yatsho – yo sumbedzwa nga pfumo na tshibonda - zwi a tshi shumela musi tshi tshi khou zwima ṋowa zwine zwa sumbedza tsireledzo ya lushaka kha maswina alwo. Ndi murumelwa wa mu/vhadzimu ane a rabelela shango; nga hei ndila, tshi tou vha luswayo lwa mutshidzi. Maphapha a tsho o imaho ndi luswayo lwa nyaluwo ya lushaka lwashu, nga tshifhinga tshithihi lu tshi khou ri tsireledza. Tsho sumbedzwa kha musuku hune tsha vha tshiga tsha u sumba u baḓekana hatsho na ḓuvha khathihi na maanḓa a nnṱhesa.
- Ḓuvha ḽi khou tshaho
Itshi ndi tshiga tsha tsumbo ya tshedza na u naka. Zwi sumbedza pfulufhedziso ya mabebo maswa, u kona u lavhelesa murahu na phanḓa nga muhumbulo, nḓivho, u bveledza phetho dzavhuḓi khathihi na maanḓa a u ita zwine zwa tea u itwa. Ndi luswayo lwa hune vhutshilo ha bva hone, tshedza na vhuvha ha tshoṱhe ha vhathu.
Tshivhumbeo tsho khunyelelaho tsha Luswayo lwa Shango tshi ṱanganyisa tshidanga tsha tshivhumbeo tsha kumba tsha fhasi na tsha nnṱha kha luswayo lwa u sumbedza u ya nga hu sa fheli. Nḓila ine ya ṱumekanya tshipiḓa tsha fhasi nga maṋanga a nḓou, huna ḓuvha ḽine ḽa khou bvelela nga nnṱha, izwi zwi vhumba tshifanyiso tsha kumba ḽine tshiṋoni tsha muṅwaleli tsha vha tshi tshi khou bva khaḽo. Nga nḓila ya tshifanyiso, hezwi ndi u sumbedza mabebo maswa a muya wa shango ḽashu ḽavhuḓi na gundo dzaḽo.
Mushumo wa u bveledza
Muhasho wa zwa Vhutsila, Mvelele, Sainsi na Thekhinolodzhi (Arts, Culture, Science and Technology) yo ita khumbelo ya mihumbulo mahoḽa u bva kha vhathu malugana na Luswayo luswa lwa Shango. U bva kha mihumbulo ye ya waniwa, khathihi na zwi bvaho kha Khabinethe, ho ḓo ṅwaliwa zwidodombedzwa zwo teaho. Vha Government Communication and Information System (GCIS) vho mbo ḓi kwamana na vha Design South Africa – vhane vha vha tshiimiswa tsho imelelaho zwigwada zwa vhathu vha u ola Afurika Tshipembe nga vhuphara – uri vha ṱalutshedze vhathu vha fumi vhane vha vha vhone vhakoni u fhira vhoṱhe. Vhaoli vhararu vho ḓo ṋangiwa uri vha ṱalutshedze mihumbulo yavho kha Khabinethe. Zwe muoli vho- Iaan Bekker vha bveledza zwone ndi zwone zwo ṋangiwaho uri zwi vhe zwone Luswayo lwa Shango Luswa. Ndi Mulanguli muhulwane wa vha FCB Group nahone vho no ḓi bveledza tswayo nnzhi dza madzangano a mabindu na a muvhuso.
Luswayo lwa Shango luswa lu engedzedza kha Batho Pele
Batho Pele ndi maipfi a Sesotho ane amba uri ‘Vhathu Phanda’, a khwaṱhisedza uri tshumelo ya muvhuso i ye vhathuni vhoṱhe vha Afurika Tshipembe. Ndeme na mitheo ya Batho Pele ndi zwone zwi vhumbaho Luswayo lwa Shango luswa. Nga dzi 1 dza Tshimedzi 1997, tshumelo ya muvhuso yo ḓo thoma khampheini ya Batho Pele yo livhiswaho kha u khwinifhadza mveledziso ya tshumelo kha vhathu.
Batho Pele ndi u ḓi imisela kha ndeme na mitheo:
- U kwamana na vhathu tshifhinga tshoṱhe malugana na vhukhwine ha tshumelo ine ya khou bveledzwa.
- U vhea zwiga kana zwitandadi zwa tshumelo zwine zwa sumbedza uri ndi vhukhwine vhu ngafhani ha tshumelo vhune ha nga lavhelelwa.
- U engedzedza u swikela ha vhathu kha tshumelo, nga maanda nga vhathu vhe kale vha vha vho kwanyeledzwa.
- U ita uri huvhe na u fara vhathu zwavhuḓi nga u tevhela zwiga zwo tiwaho musi hu tshi thusiwa vhathu.
- U ṋea nḓivho nnzhi nahone ya khwine malugana na tshumelo u itela uri vhathu vha vhe na nḓivho.
- U engedzedza uri hu vhe na u vulea khathihi na u bvela khagala malugana na nḓila ine tshumelo ya bveledzwa ngayo.
- U khakhulula vhukhakhi na zwithu zwi songo itiwaho u itela uri thaidzo dzi tandululwe nga nḓila ya khwine.
U ṋea ndeme ya khwine kha tshelede u itela uri vhathu vha pfe uri mithelo yavho i khou shumiswa zwavhuḓi nahone zwo tea.
Muano wa Batho Pele u malugana na pheliso ya kushumele ku sa vhei vhathu phanḓa. U dovha wa amba nga ha u vhona uri vhupuḽani ha zwa masheleni ha Tshumelo dza Tshitshavha vhu tshimbidzana na ṱhoḓea dza vhathu.
Vunzhi ha khwiniso dzine tshitshavha tsha tama u dzi vhona ndi khwiniso dza mahala, u fana na: u ṅweṅwela, u ṱhonifha tshitshavha, u fulufhedzea musi hu tshi ṋekedzwa zwidodombedzwa, na u humbela pfarelo arali zwithu zwi sa tshimbili zwavhuḓi. Hezwi ndi zwithu zwi sa ṱoḓi tshelede, fhedzi zwi ṱoḓa uri hu shandukiswe vhuḓifari.
U khwinifhadza nḓisedzo ya tshumelo zwi amba u vhona uri zwoṱhe zwine ra ita zwi tshimbidzana na kuhumbulele kwa u takadza khasiṱama. U itiwa ha Batho Pele a si tshithu tsha ḓuvha ḽithihi fhedzi. Ndi tshithu tsha ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe tshine tsha ḓo itwa miṅwaha minzhi nahone tshi tshi khou khwaṱha tshi tshi ya.
Ri tea u shuma roṱhe, sa muvhuso na lushaka u itela uri mitheo ya Batho Pele i bvelele kha lushaka lune lwa khou shuma lu tshi khou shumela vhutshilo ha khwine. (Mulaedza nga Muphuresidennde Vho-Thabo Mbeki musi vha tshi rwela ṱari Tshiṱangu tsha Lushaka, Kwaggafontein, Bloemfontein, nga ḽa 27 Lambamai 2000).
Compiled by: Government Communication and Information System (GCIS), April 2000


text:
Soapfish
Dzina ḽa muṱa ḽo ḓoweleyaho
Soapfish
Dzina ḽa tshi saitsi
Grammistidae
Tshivhumbeo
U swika kha 40 cm, yo linganelaho 15 cm.
Ṱhaluso
Ina muvhili wo no nga robotho. Na mulomo muhulwane. Mitshila kanzhi ivha i tshipulumbu. Na mitshila ya nga matungo ndi tshipulumbu. Mivhala iya fhambana ubva kha wo no nga makole, na tshitopi tsho tou rambalalaho uya kha mutsu na mutshena kana silivhere.
Nḓivho yo ḓoweleyaho
Ndi muṱa une wa vha 7 tshaka dza 28. Dzi tshimbila nga tshadzo. Arali dzo levhelwa dzi ya bvisa munwe munukho u songo ḓoweleyaho une wa nga tshisibe. Iya kona u dzumbama, nnzhi dzi zwima hu vhusiku. Dzi ya vhonala dzi tshi khou zwima na khovhe khulwane. Dzi ya kudzela makumba.
Kuḽele
Dzi ḽa khovhe ṱhukhu na dzi crustaceans.
U phaḓaladziwa
Dzi ya wanala hoṱhe hune havha na vhuḓalo ha maḓi.
Zwigwada zwo ḓoweleyaho
Goldribbon soapfish (Aulacocephalus temminckii)
Sixstripe soapfish (Grammistes sexlineatus)
Snowflake soapfish (Pogonoperca punctata)


text:
Ma Tsonga vhane vho tuwa tsini na madi nga centuary ya vhu 19, vha ya vha renga tshiko tsha zwiliwa Transvaal, ho katelwa cassava (manioc), na dzinwe tshaka dza nduhu, ndabula na mifhoho. Zwithu zwine zwo vha zwi zwa ndeme ho vha hu zwimela zwa mavhele ha divhiswa na magwitha nga vha lwi navho kha madzulo avho.
Mishumo ya ndimo kanzhi yo vha i tshiitwa nga vhafumakadzi, nga nnda ha u lima ndi zowne zwine zwo vha zwi tshiitwa nga vhanna. Vhanna vho vha vha tshi tavha na fola la tobacco. Zwa u kana wo vha u tshi vha mushumo wa vhathu vhanzhi hune vhathu vha kana vha tshi khou thusana kha bulasi la munwe.
Ane a khou thusiwa u kana o vha atshi nga tou rengela vhathu vhane vha khou muthusa ma halwa na zwiliwa uri huvhe mushumo une wa vha wa ndeme khavho. Vha Tsonga vha ya ita zwa u fhisa kha ndimo dzavho. Fhethu hune ha vha na madaka manzhi ho vha hu tshi thoma ha fhisiwa, ha kona u tavhiwa fhethu hune ha vha khagala zwine hune havha ho tavhiwa hu vha na pfushi nnzhi, zwimela zwa hone zwi ya titima.
Hezwi zwa ndimo zwo raliho ndi zwone zwo itaho uri vhathu vhanzhi vha pfuluwe vha tshi khou todana na ndimo ya fhethu hune hu kha divha na mavu matete. Musi vhathu vha tshi khou dala hezwi zwo do ita uri hu vhe na u lwela shango vhathu vha tshi khou toda ndimo ya khwine.
Nga tshifhinga tsha centuary ya vhu 19 zwa u zwima zwo vha zwo dala vhukuma na hone hu mushumo une wa vha wa ndeme vhukuma tsini na madi na nga ngomu shangoni. U swika nga 1860 ho vha na zwithu zwinzhi zwa ivory zwe zwa do diswa nga kha Lourenco Marques kana zwa iswa Durban nga khalanwaha.
Vha zwimi vho rengisa na mbalo nnzhi ya mukumba wa tshimange, kanzhi zwo vha zwi tshi shumiswa nga ma Zulu na masole a Gaza. Musi danga la dzi ndou li tshi ngalangala mmbi ya ngalangala nayo, vhazwimi vha thoma u vhulaha mbalo nnzhi ya dzi buck vha rengisa lukanda na maṋanga kha vharengi.
Venison yo vha i tshipida tshihulwane tsha zwiliwa zwavho, na u rea khovhe ha vha zwithu zwihulwane vhukuma zwe zwa vha zwi tshiitwa. Mvula dzine dza na nga khalanwaha dzo vha dzi tshiita uri tsini na mulambo hu ome usa vha madi tsini na zwo zwa vha mutsiko. Musi duvha la tshilimo li tshi xisa madi, tshitshavha tsho do tsudzuluwa vha tshi khou ya kha vhupo ha tsini vha tshi khou todana na khovhe.
Nga u fhela ha centuary ya vhu 19 ha vha na u kona u valiwa ha shango line nga vho 1926 ha vho vha Kruger National park. Tshitshavha tshinzhi vho vha vha tshi khou bviswa phakhani na vhane vha dzula nga tsini vha tshi khou bviswa kha fhethu ha u zwima vha ya vha zwima mikanoni ya hone. Zwa u zwima na u fasha khovhe zwo dzula zwi zwa ndeme kha vhathu vhanzhi, fhedzi hu ya vha na havha vha u tambudza dzi phukha u fhirisa vhathu vha no funa u zwima.
Zwine zwa dzhia Centuary, vhanna vha ma Tsonga vho vha swika he vha shuma mimaini na kha dzi feme dza u ita zwithu Afrika Tshipembe. Nga ndowelo vho vha vha tshi vha vha tshi khou dzula hostele u fhiridsa u fhedza tshifhinga tshavho vha tshi kha lwendo lulapfu duvha na duvha. U tambula ha maTsonga ndi zwone zwo itaho uri vhunzhi havho vhabve vha yo dzula lwa tshothe dzi doroboni.
Vhafumakadzi vhanzhi vha di wana vha tshi khou shuma kha mabulasi anga tsini. Thaidzo khulwane ndi ya uri huna vhathu vhanzhi kha shango. Hezwi kanzhi zwo itwa nga muvhuso wa tshitalula na u sa toda u siana vha toda u dzula nga tshavho, ngauri huna zwihumbudzi na zwine zwa vha kwamanya na vhupo havho. Mvula yone iya fulufhedzea.
Fhedzi kha vhunwe vhupo madi aya di konda. Zwa u lima u tshi khou itela mbuyelo zwi hone fhethu hune hu ya sheledziwa, fhedzi zwi ya dovha zwa khakhisa musi hu tshi tea u hwaliwa zwiliwa. Zwifuwo zwa vhathu vhanzhi ndi zwone zwine zwa khou ita uri vha kone u tshila u fhirisa tshiimo tsha ikonomi, nahone hu ya vha na thahalelo ya muholo wa tshifhinga tshothe u fhira u wana mufumakadzi na vhuimo.Translated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
Arali Afrika Tshipembe ho vha hu muthu, zwiga zwo vha zwi tshi nga ḓi fana na tswayo. Tshiga tshi sumbedza u valiwa ha tshithu kana u fana na ṱhanziela ya mabebo zwi nga shumiswa sa betsho kha dzi ofisi dza muvhuso kana sa tshiga kha tshelede uri zwi kone u to vhonala uri ndi zwithu zwine zwa vha zwa Afrika Tshipembe lwa mulayo.
Musi hu tshi khou vulwa tshiga tsha coat of arms lwa u tou thoma hangei Kwaggafontein nga 27 Lambamai 2000, muprisidenthe Vho -Thabo Mbeki vho ḓo amba hezwi: “Namusi. Nga ḓuvha ḽa mbofholowo, ro ṱangana hafha ri tshi khou vula tshinwe hafhu tshiga tshine tsha ṱalusa vhuvha hashu sa tshitshavha.
Tshi zwoṱhe Afrika Tshipembe na Afrika na ḽifhasi ḽoṱhe. Tshi ya shuma u sumbedza hune ra bva hone, zwine ra khou tshila zwone na vhu matshelo ri tshi khou vhu vhona phanḓa hashu. I sumbedza u vha hone ha tshoṱhe ha vhathu vha Afrika Tshipembe. Nga kha tshiga, ri vha ri tshi khou dalela na zwithu zwashu zwa kale.
Ri fanela u kuvhatedza lutendo lwashu lwa mvelo lwa vhathu vhashu, nga u sumbedza ṱhonifho. Zwi vha zwi tshi khou sumbedza tshifhinga tshine vhathu vhashu vha ḓo vha na lutendo lwa u tenda kha uri huna vhushaka vhukati ha vho faho na vha tshilaho. Ndi u ṱhonifha shango ḽashu nga vhuthu, sa fhethu he ha thoma u vha na vhathu hone. Tshifanyiso tsha vhukati ndi tshiṋoni tsho imisa mafhafha a tsho. Hu vha hu tshiṋoni tsho ri tsireledza kha zwine zwa nga vha zwi tshi khou ṱoḓa uri vhaisa.
Nga nnṱha ha tshiṋoni huna ḓuvha ḽine ḽa vha ḽi tshi khou bva, maanḓa ane a fha vhutshilo ngeno i tshi khou imelela u fhufha ha swiswi na u waniwa ha mbulungelo, na vhuṱali, u pfesesa zwithu zwine zwa vha zwo dzumbama, na u sumbedza zwithu zwiswa zwine zwa kha ḓi ḓa- lushaka lwashu musi lu tshi khou bebwa hafhu.
Nga fhasi ha tshiṋoni, huna protea, ḽiluvha ḽa mvelo ḽa shango ḽashu, vhuthu ha mvelelo yashu musi ri tshi khou hula ro livha hune havha na ḓuvha. Havha na dzi nḓevhe dza wheat dzine dza vha dzi tshi khou sumbedza mbebo u kona u zwala hune zwo no thusa vhathu vhashu lwa tshifhinga tshilapfu, havha na misingo ya nḓou dza Afrika, yo bva i mivhili i tshi khou sumbedza vhanna na vhafumakadzi, ya sumbedza na vhuṱali, u lugela na maanḓa.
Vhukati hu vha ho ima murunzi zwine zwa vha zwi tshi khou amba u tsireledziwa ubva kha lunwe lushaka uya kha lunwe. Nga nnṱha havha na pfumo na tsha u thivhela pfumo. Zwothe zwi vha zwi tshi khou sumbedza maanḓa a u kona u ḓiimelela u fhirisa u sumbedza uri u khou ya ulwa.
Murunzi hoyu wa mulalo ine ya sumbedza na ngoma dza Afrika, zwine nga inwe nḓila zwa vha zwi tshi khou amba lutamo lwa vhathu na u funa zwithu zwa mvelo, zwine kanzhi zwa vha zwi tshi hou ambiwa na u imelela dzi protea. Hanefho kha murunzi huna zwithu zwine zwa imelela mathomo a u vha ha vhathu kha shango. Ndi vhone vhathu vha u thoma u dzula kha shango vha Khoisan, vha ya amba nga ha u dzhenelela hashu na u takalela vhuthu.
Na u kona u fusha vhathu vhoṱhe kha shango na uya kha ḽifhasi ḽoṱhe. Hezwo zwinga zwo bva kha tombo ḽa Linton, ḽine ḽa tou vha tsumbo ya ḽifhasi ya South African Rock Art.
Dzi ya sumbedzwa kha nḓila ya u lumelisa, u sumbedza vhuvha ha muthu kha u lumelisa, na u kona u shandukisa ha muthu ane awela kha vhane vha bva kha tshitshavha tsho ḓiimisaho, zwo nwaliwa nga luambo lwa Khoisan luambo lwa vhathu vha Xam, zwine zwa amba uri: vhathu kha vha vhe tshithu tshithihi kana vhathu vhane vha sa fane vha ṱangane.
Ho ṋangiwa luambo lwa vhathu vha kalesa kha shango ḽashu, holu luambo lwo ṋangiwa ngauri ahuna muthu ane a khou tshila ane akhou luamba sa luambo lwawe lwa ḓamuni. Hezwi zwi vha zwi tshi khou amba uri huna vhathu vhanzhi vhukuma vhe vha tambudziwa vha vhulaiwa na u vhulaiwa, nga mulandu wa uvha na vhuvhi ha vhanwe vho vhathu.
Zwi dovha zwa vha zwi tshi khou amba uri rine vhathu ri nga si vhe ro fhelela, arali huna vhanwe vhane vho fhaladziwa, ngauri roṱhe ri vha vhathu vho fhelelaho ri roṱhe. Fhedzi u nwaliwa ha haya maipfi kha tshiga e - !ke e: /xarra //ke – ri vha ro ḓi dzhenisa kha u dzhiela nṱha vhutshilo, na u ṱhonifha luambo lwashu na mvelo na u lwisana na khethululano nga lukanda, u lwa nga mbeu, chauvinism na genocide.
Zwino ri fanela u ṱhonifha zwine vhuvha ha vhathu ha vha zwone kha riṋe- ri tshi khou ṱhonifha zwauri kha heḽi shango ifa ḽashu ndi u ḓi wana ri tshi vha roṱhe na u wana mvumbo ya bebo ya muthu. Hafha kha luambo lwa vhathu lwa kalesa, ri vha ri tshi khou amba na lushaka lwa zwino na vhane vha kha ḓi ḓa na vhundeme ha u farana.
Ri ri kha mbilu ya munwe na munwe ane a khou tshila hu fanela uvha na tshililo tsha nga ngomu, vhuthu hune ha ita uri apfi o fhelelaho uri ri kone u farana na vhanwe. Hezwi zwi amba uri luvalo lwashu ndi lwone lune lwa ri gudisa lwa ri vhudza na uri Afrika Tshipembe ḽi khou ya ngafhi. Huna tswayo dzo no sumbedza hezwi kumba, ḽine ḽa vha ḽi tshi khou sumbedza tshifhinga tsha u bveledza ndi nḓila hei ya uya phanḓa ine ya nga ri sumbedza vhuyo kha African Centuary na gundo ḽa African Renaissance.
Ndi humbela vhoṱhe vhane vha vha hafha uri vha kuvhatedze hei nguvho ya vhusole, uri i ite mushumo wayo na u sumbedza lutamo lwa tshitshavha tshine tsha vha uri tshi na gundo, na uri luvalo lwashu lu ri gudise uri ri kone ulwa na zwine zwa vha uri zwi khou konḓa ri kunde.
Sa musi fulaga yashu i tshi khou leleḓa i tshi khou sumbedza mvumbo yashu, na tshiga hetshi tshi fanela u tou ralo vho zwine zwa vha zwi tshi khou sumbedza u kona u shumisa muhumbulo uya nga dzi tshaka, na u ṱuṱuwedza u farana maanḓa a u kona u kunda na u penya sa ḓuvha. ” - Thabo MbekiTranslated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
Nga tshifhinga tsha centuary ya vhuṋa, hune ha divhea sa vundu la Nothern Provinces ho vha hu tshi dzula vhathu vha Khoisan, nga tshifhinga tsha vhathu vha iron age, vhe vha do tangana nga u rengisa na nga u malelana na dzi nndwa. Nga centruary ya vhu 7 hafha fhethu ho vha hu tshi khou dzuliwa nga vhathu vha vha Ngona na vha Khoisan.
Ubva nga 800, muvhuso wa Mabungubwe, wa hula, u tshi khou tandavhuwa ubva Soutpansberg vhukovhela, uya mulamboni wa Limpopo uya vhubvaduvha ha Matopo. Muvhuso wo thoma u wa ubva nga 1240, maanda a zwa u rengisa a pfulutshela kha la Zimbabwe.
U tuwa ha maanda uya Zimbabwe Khami na Rozwi zwa tevhela, fhedzi mvelelo a yo ngo ima tshothe vhukovhela ha Limpopo:Shona na vha Venda vha isa phanda na u ita zwidudu zwa vha Venda zwe zwa thoma u bveledzwa nga centuary ya vhu 14 na 15. Ahuna dzi mbondo dza matombo dzo tshinyadzwaho musi hu tshi vhambedziwa tshiimo na Zimbabwe vhubvaduvha ha Nothern province, havho vhane vha vha dzi thavhani vho sumbedza vhukwamani.
Zwi tshi khou fhelekedza hezwi zwithu zwa vhukati, ubva nga 1400, vhathu vhanzhi vhane vha amba tshi Shona vha pfulutshela hune ha vha Venda namusi sa Thavhatsindi, vha ya vha dzula ho itaho fhasi. Mafheloni a Centuary ya vhu 17, ha dovha ha vha na u tsudzuluwa vha singo, vhane vha bva Rozwi, vha ya Danangombe(Dhlo Dhlo) tsini na vhukati ha Zimbabwe, tsini na muvhuso wa Rozwi. Vha thoma u dzula Tshiendeulu, vha kona uya Dzata.
Dzata ndi kusi kwa Nzhelele hune ha vha nadzi mbondo dza matombo, na hone lwa minwaha ya 60 ho vha hu tshi vha na vhavhusi. Vhanzhi vha ya amba nga ha divhazwakale ya hone ine ya vha u mona na Thohoyandou, he vha vhona vhavhusi vhanzhi vha tshi khou dzhia madzina zwidulo zwa vho zwa vhuhosi.
Vhanwe vha dzhia munna we aita uri hu tangane vha zwigwada zwa Soutpansberg uri hu kone u sikiwa vhavenda. Vhanwe vha ri o hulisa maanda avha Venda na mikanoni na kha zwigwada zwa vhahura. Nga 1760 Dzata ada afhisa mudavhi. Magumo a Thohoyandou aya mangadza: anga vho o shavha, na ngoma Lungundu, aya adzula tsini na Limpopo kana o vhulaiwa.
Huna u ngalangala ha Thohoyandou, muvhuso wa bva zwipida zwivhili. U ya phanda ha centuary ya 19 ya ita uri hu de zwigwada zwinzhi, zwe mahosi vha vha Singo. Vha Venda vha na mvumbo ya u vhusiwa nga mahosi. Mulayo ya uri ndi nnyi ane atea u dzula tshiduloni iya mangadza na divhazwakale ya vha Venda i taluswa nga dzi ndwa nnzhi dzine dza vha hone dzine dza kha di vha hone na namusi.
Naho hu tshi khou dzuliwa vhukati ha vha Venda, vha Lemba vho fara zwithu zwa vho u fana na u sa la nguluvhe, zwine zwa vha zwi tshi khou sumbedza mathomo a vhudi. Vhanwe vha ri vha Lemba vho no bva Zimbabwe na vhane vha bva Limpopo ndi vhadulu vha vha Arab vhe vha do tuwa vha tshi ya dubo lwa east Afrika na mirini ya Zimbabwe dzi centuary dzo vhalaho.
Vhone vhane vha Lemba vha tenda uri ndi vha black Jews, vhadulu vha lushaka lwo xelaho lwa vha Israel. Hu sina ndavha na vhubvo havho,vho vha vha na mushumo wa vhudi kha u fara zwithu na u kona u rengisa vhukuma. Kale ho vha hu sina mufumakadzi wa mu Lemba ane anga maliwa nga munna wa muVenda, na mbingano ya munna wa mu Lemba na mufumakadzi wa muVenda yo vha i songo dala.
Arali mu Venda amala Mu Lemba, u fanela u thoma a dzhena kha mushumo une wa do mutendela uri avhe mu Lemba, zwi kha di vha hone na namusi. Dzi ndwa dza thengiso na u malelana na ma Tsonga, Lobedu na ma Zulu na ma Swazi zwo vha zwine zwo swika kha mvelelo ya vhaVenda.
Ngoma, Ngoma Lungundu ndi tshithu tshihuluwane vhukuma kha zwa silala na vhathu vha ma Singo: arali ya nga rwiwa nga khosi nga tshifhinga tsha u tshuwiswa, iya kona u tsireledza vhathu kha u nga thaselwa ya vha tendela vha tshi kunda maswina avho. Ngoma yo vha i tshi fha nyofho khulu vhukuma kha maswina, vha shavha vho tshuwa vhanwe vha wela na milindini vha lovha.
Uya nga ha silala ngoma yo vha i tshi tendela vhathu vha maSingo uri vha dzhie lwendo lwavho vha dzule vhukovhela ha Limpopo. Tshinwe tshifhinga ngoma yo vha i tshi vhonala i tshi khou di rwa yone ine, i tshi khou lidziwa nga vhadzimu u sa vha koni u vha vhona, ndi vhone vhe vha fha vha Singo ngoma.
Vhanwe vha amba uri nga murahu ha u tshinyadziwa ha Dzata, ngoma yo swika he ya dzumbiwa kha bako tsini na tshiendeulu, he vhadulu vha hone ndi vhone vho i dzumbaho.Translated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
Siilini leyi nga ni nsimbi yi ni swivumbeko leswinene leswi nga ni mpfumawulo. Swi nga pfuna ku tumbeta mafambiselo ya vuxiyaxiya, ku veka tinyaya ni ku tshuka moya, kasi swi tiyisekisa leswaku i vuhlayiseki bya kona ni ku famba ka moya lowunene. Ku anakanyisisa xiyimo xa ku vonakala xa silini yi nga vanga moya lowu tsakisaka lowu tirhisanaka ni mavoni.
Ndhawu leyi hlayekeriweke yi ri ni mpfhuka wo Basa
Ndhawu leyi hlayekeriweke yi ri ni Xihondzo xo Rhandza - mpfha
Swivangelo leswi faneleke swi kambisisa:Ndlela Leyi Vonaka.
Nhluvuko wa matimba ku ya eka ntiko - nchumu lowu vevukeke wu tiyisekisa vutomi byo leha bya swiboho.
Ndlela leyinene ya ku tshungula mpfumawulo.
Ndzilo ni ndzhenga.
Ndzi olova ku basisa ni ku hlayisa.
Hikwalaho, hi bumabumela ti - aluminium, tinsimbi leti nga riki na xivindzi ni tinsimbi leti fambisanaka ni swin’wana leswi fanelaka ku fana ni swin’wana leswi a swi lavaka.
Ndhawu leyi hlamuseriweke yi hlamuselaka ehansi ka matirhi
Ndlela Yo Hlawuleka
Loko u hlawula swimilana swa silih, xitayele xo languteka, ku voninga, Ku fanele ku xiyisiwa hi vuyelo bya mpfumawulo ni ku tirhisiwa ka moya.
Swifaniso leswi nga ni xikweleti swi fanelaka eka switayele swo olova.
Nkambisiso wu kombisa leswaku ndhawu leyi pfulekeke leyikulu ku tlula 10% yi ni vuyelo lebyinene bya mpfumawulo. Naswona loko ndhawu leyi pfulekeke yi ri yikulu, hi laha ku antswaka ku humesa moya.
Swilo swa ti - aluminium leswi a swi ri ekusuhi ni swin’wana leswi a swi ehleketa
Vutshunguri Bya Ntshungulo
Siiliwi leyi yi vumbiweke hi nsimbi leyi rhendzelekaka leyi rhendzeleke.
Xiboho lexi tolovelekeke hi xona, lexi nga endlaka leswaku ku va ni mivalavala ni ku vangama. Hi nyikela xitirho xo sifutela mivala leyi tolovelekeke ya RAL.


text:
Ravuntlhanu, October 15
Yindlu yi akiwa hi vutlhari, naswona yi sirheleriwa hi ku twisisa. —Swiv. 24:3.
Malandza ya Davhida ma ye eka wanuna un’wana loyi a fuwile swinene wa Muisrayele loyi a vuriwa Nabali, ma ya kombela swakudya. Ma titwe ma ntshunxekile ku kombela eka yena tanihi leswi a ma sirhelela ntlhambi wakwe emananga. Kambe Nabali u ma tsonile. Sweswo swi hlundzukise Davhida lerova a lava ku dlaya Nabali swin’we ni vavanuna hinkwavo va ndyangu wakwe. (1 Sam. 25:3-13, 22) Kambe Abigayele nsati wa Nabali, a rhulile naswona a sasekile. Hi xivindzi, u tiwisele emilengeni ya Davhida a n’wi kombela leswaku a nga tirihiseli leswaku a nga vi ni nandzu wa ngati. Hi vutlhari Abigayele u tsundzuxe Davhida leswaku a swi tshikela Yehovha. Marito ya Abigayele ma n’wi khumbile swinene Davhida. U swi xiyile leswaku Abigayele a rhumiwe hi Yehovha. (1 Sam. 25:23-28, 32-34) Abigayele a ri ni timfanelo letinene leti endleke leswaku a kota ku tirhisiwa hi Yehovha. Hilaha ku fanaka, vamakwerhu va xisati lava rhuleke naswona va nga ni vuxiyaxiya, Yehovha a nga va tirhisa leswaku va pfuna mindyangu ya vona ni van’wana evandlheni.—Tito 2:3-5. w19.10 23 ¶10
Mugqivela, October 16
Humani eka yena, n’wina vanhu va mina, loko mi nga lavi ku katseka eswidyohweni swa yena ni loko mi nga lavi ku weriwa hi man’wana ya makhombo lama nga ta n’wi wela.—Nhlav. 18:4.
Vakreste hinkwavo va ntiyiso va fanele va fambela ekule na Babilona Lonkulu. Swi nga endleka leswaku loko xichudeni xa Bibele xi nga si dyondza ntiyiso, a xi ri xirho xa vukhongeri byo karhi bya mavunwa. Kumbexana a xi katseka eka migingiriko hinkwayo leyi a yi endliwa eka vukhongeri byebyo. Kumbe a xi humesa mali ya nhlengo evukhongerini bya kona. Loko xichudeni xa Bibele xi nga si bumabumeriwa leswaku xi va muhuweleri loyi a nga khuvuriwangiki, xi fanele xi tihambanisa hi ku helela ni vukhongeri bya mavunwa. Xi fanele xi yisa papila eka vukhongeri bya xona bya khale leri kombisaka leswaku a xa ha swi lavi ku va xirho xa vukhongeri byebyo kumbe ku tihlanganisa ni vukhongeri lebyi fambisanaka na Babilona Lonkulu. Mukreste wa ntiyiso u fanele a papalata ntirho wun’wana ni wun’wana lowu fambisanaka na Babilona Lonkulu. (2 Kor. 6:14-17) Hikwalahokayini hi bava hi khalakhasa emhakeni leyi? Hikuva a hi lavi ku katseka nikatsongo emitirhweni ni le swidyohweni swa vukhongeri lebyi nga basangiki emahlweni ka Xikwembu.—Esa. 52:11. w19.10 12 ¶16-17
Sonto, October 17
Yehovha u ni tintswalo ni ntwelavusiwana . . . A nga tshameli ku kuma xihoxo, kumbe a tshama a hlundzukile hilaha ku nga heriki.—Ps. 103:8, 9.
Yeremiya u tsale buku leyi vitaniwaka hi vito rakwe naswona swi tikomba onge hi yena loyi a tsaleke tibuku ta Bibele ta Tihosi to Sungula ni ta Vumbirhi. Ntirho wolowo wu endle a xiya leswaku Yehovha u ni tintswalo eka vanhu lava nga hetisekangiki. Hi xikombiso, a swi tiva leswaku endzhaku ka loko Hosi Akabu a hundzukile, Yehovha u n’wi sirhelerile eka khombo leri a ri ta wela ndyangu wakwe. (1 Tih. 21:27-29) Nakambe, Yeremiya a a swi tiva leswaku swiendlo swa Manase a swi bihe ngopfu eka Yehovha ku tlula swiendlo swa Akabu. Nilokoswiritano, Yehovha u rivalele Manase hileswi a hundzukeke. (2 Tih. 21:16, 17; 2 Tikr. 33:10-13) Rungula rero, hi rona leri pfuneke Yeremiya a tekelela ku lehisa mbilu ni tintswalo ta Xikwembu. Xiya ndlela leyi Yeremiya a pfuneke Baruku hayona hi nkarhi lowu a kavanyeteka entirhweni wakwe. Ematshan’weni yo va Yeremiya a helela munghana wakwe mbilu, hi musa u n’wi pfunile hi ku tirhisa rungula leri a ri huma eka Xikwembu.—Yer. 45:1-5. w19.11 6 ¶14-15


text:
Wahlberg's Velvet Gecko
Dzina
Wahlberg's Velvet Gecko [Homopholis wahlbergii]
Hune ya Wela Hone
Tshikokovhi
Nzudzanyo
Squamata
Muṱa
Gekkonidae
Vhulapfu
Tshisadzi: 90-110 mm
Tshinna: 90-110 mm
Ṱhaluso
Ndi khulwane ine ya suvhelela. Nga murahu hayo huna muvhala wo no vhonala wa gireyi yo yaho kha buraweni, kanzhi iya vha na mivhala yo rambalalaho nga tshinwe tshifhinga ya vha na mavhala o itaho zwidanga- danga mulomo a una muvhala mutsu. Thumbu ndi muvhala wo yaho kha mutshena tshinwe tshifhinga i ya vhonala wo tshenesa.
U Phaḓaladziwa
Iya wanala Zimbabwe na vhukovhela ha Mozambique, na Zululand, Northern Province na devhula ha Botswana.
Kubebele
Makumba mavhili o khwaṱhaho aya kudzeliwa matomboni kana nga fhasi ha maḓaka.
Kuḽele
Zwikhokhonono zwihulwane, nga maanda dzi nzie na mabete, fhedzi iya ḽa na dzi termites na maḓongololo.
Mawanwa
Nga kuvhonele kwa muthu heyi ṋowa ine ya tshimbilesa vhusiku iya vhonala fhethu hunzhi ho ḓoweleyaho ubva kha fhethu ha dzi mvula na fhethu hune ha vha uri ho oma, iya vhonala na musi yo ḓi dzumbamela fhasi ha matombo kana kha maṱari a kale.


text:
Van’wamapurasi va mihandzu vanga engetela nkoka eka mihandzu yavona kuya hi maendlelo yohambana hambana. Mihandzu yinga omisiwa, yi cheriwa exikoteleni, yi endliwa jamu, yi tshakatiwa, yi cheriwa chukele kumbe yi endliwa juzi. Kululamisiwa swinga humelela e purasini, tani hileswi swinga xiswona hi mihandzu yotala leyi omisiweke, kumbe ekusuhi nale purasini tani hileswi swiendlisiwaka xiswona eka mihandzu leyi cheriweke exikoteleni.
Kuna kutshembiwa loku hoxekeke ka leswaku i mihandzu ntsena leyinga lulamelengiki ku xavisiwa yiri fuxeke leyi lulamisiwaka. Loko mihandzu ya xiyimo xale hansi yotala yi hetelelaka yiya endliwa juzi, yitshakatiwa kumbe ku endliwa ti rolls ta mihandzu, leyi tshakatiweke yi vekeriwa etlhelo leswaku yita endla swakudya swa vana leswi xavisiwaka hi xitalo swiri eka xiyimo xa kahle swinene. Khwalithi ya xitandadi xa mihandzu leyi cheriwaka exikoteleni nale ka leyi omisiwaka naswona i swa xiyimo xale henhla swinene kuya hi khwalithi na vukulu.
Hambi leswi kungana tinxaka timbirhi naswona mihandzu yotala leyinga fikeleleki kuva yiva eka grade yakuva yiya xavisiwa yiri furexe ya lulamisiwa, tinxaka totala ti endliwe hi xikongomelo xakuva titirhisiwa hi ndlela yokarhi, kufana nakuva yi cheriwa exikoteleni kumbe ku omisiwa.
Translated by Ike Ngobeni


text:
31Vhafunwa, luno ndi luṅwalo lwa vhuvhili lune nda ni ṅwalela. Kha oṱhe vhuvhili hao ndo edzisa u ni dzivhulusa nga u ni humbudza 2maipfi e a dzula o ambiwa nga vhaporofita vhakhethwa, na ndayo ya Mutshidzi Muṋe washu ye a ri laya nga vhaapostola vhaṋu.
3
2 Tim. 3:1
Judasi 18
Tshihuluhulu ḓivhani uri misi ya vhufhelo hu ḓo vha na vhagoḓi vhane vha tshila vha tshi langiwa nga nyemulo dzavho fhedzi, vha ni goḓa 4
Jer. 17:15
Esek. 12:22-28
vha tshi ri, “Zwiḽa zwe na fulufhedziswa zwauri Khristo u ḓo vhuya zwi ngafhi zwino? Tshi tsheetsho tshee shango ḽa sikwa na tshee vhokhotsi ashu vha ri sia, zwi tshee zwo ḓi ralo; a hu na tshi bvelelaho.” 5
Ps. 33:6
Joh. 1:3
Heb. 1:2
Matsina u ralo ndi u ḓihangwisa nga khole uri tsha kale na kale hu na ḽiṱaḓulu na shango ḽe Mudzimu a tou amba zwa mbo ḓi vha hone, a tshi zwi sika nga maḓi zwa dovha zwa tikwa nga maḓi. 6
Hone Mudzimu a tshi dovha u amba, shango ḽa dovha ḽa kumbiwa nga one maḓi zwoṱhe zwa dovha zwa vilingana. 7Hone ḽiṱaḓulu na ḽifhasi ḽi re hone zwino ḽo dzula ḽo vhewa ḽo lindela mulilo nga ipfi ḽeneḽiḽa ḽa Mudzimu, ḽo vhulungwa ḽo lindela ḓuvha ḽa khaṱhulo ḽa musi vhathu vhavhi vha tshi ḓo lovha.
8
Vhafunwa, fhungo ngeḽi ḽine ni si fanele u ḽi hangwa: kha Muṋe washu ḓuvha ḽithihi ḽi nga miṅwaha ya tshigidi, miṅwaha ya tshigidi i nga ḓuvha ḽithihi. 9
Nzumb. 2:21
Rom. 2:4
1 Tim. 2:4
1 Pit. 3:20
Hu na vhaṅwe vhane vha ri Mudzimu u a ongolowa u khunyeledza zwe a fulufhedzisa, matsina a zwo ngo ralo, ha ongolowi, ndi u tou ri ha athu ni fhelela mbilu; ha funi vhaṅwe vha tshi lovha, u funa vhoṱhe vha tshi laṱa vhuvhi havho.
10
Luk. 12:39-40
1 Thes. 5:2-3
Nzumb. 3:3
16:15
34:4
Ḓuvha ḽa Muṋe washu ḽi tshi ḓa ḽi ḓo sokou bvelele unga fobvu ḽi songo vhuya ḽa lavhelelwa. Hu ḓo pfala mubvumo muhulu, lutombo lwe nyamalali, khuphu kathihi fhedzi; hu ḓo fhisa khavhu dza mulilo, zwivhumbatsiko zwoṱhe zwa ṋoka zwe pwaṱa zwa litshana; ḽifhasi na zwi re khaḽo zwe swoto ha sala hu si na tshithu.Dziṅwe ṱhanzi dzi ri, “zwa wanala”, dziṅwe dzi ri, “zwi ḓo swa”, iṅwe-vho ya ri, “zwi ḓo wanala zwó lovha”. 11
Vhunga tsiko yoṱhe i tshi ḓo pwashekana nga u ralo, a ni zwi vhoni uri ni fanela u tshila vhutshilo vhukhethwa ni tshi hulisa Mudzimu naa? 12
Mal. 3:3
4:1
Dzulani no lavhelela ḓuvha heḽo ḽa Mudzimu ni tshi lusa nga nungo dzoṱhe uri ḽi ṱavhanye u swika. Musi wonoyo lutombo lu ḓo swa nga mulilo lwa lovha, zwivhumbatsiko zwi ḓo ṋoka zwa swa nga mulilo zwe lore.
13
66:22
Nzumb. 21:1,27
Hone riṋe ro dzula ro lavhelela ḽiṱaḓulu ḽiswa na ḽifhasi ḽiswa ḽe Mudzimu a ri fulufhedzisa, ḽine khaḽo ha ḓo itwa zwi re zwone misi yoṱhe.
14
Zwenezwo vhafunwa, vhunga no lavhelela hezwo, fungelelani u tshila ni tshi konana na Mudzimu, ni sa khakhi, ni sa solisei. 15
9:22
Ni tshi vhona Muṋe washu a sa ri fheleli mbilu ni zwi vhone uri u kha ḓi ṋea vhathu tshifhinga tsha u tshidzwa, unga na murathu washu mufunwa Paulo o ni ṅwalela nga vhuṱali he Mudzimu a mu ṋea a tshi ṱanziela zwenezwo. 16
6:1
Zwi ḓi fana na zwine a ṅwala kha maṅwalo awe oṱhe a tshi amba eneo mafhungo. Hu na maṅwe e a a ṅwala ane a konḓa u ṱalukanya. Huno vha si na nḓivho kana vhuimo vha ro a shanda unga vha tshi shanda na maṅwe Maṅwalo makhethwa; hone u ralo ndi u ḓilozwa.
17
Hone inwi vhafunwa, no dzula no laiwa. Ni vhone avho vhathu vha si na mulayo vho xelaho vha sa ḓo ni kunga na fhedza nga u redzemuwa ni sa tsha ima no khwaṱha. 18
1 Pit. 2:2
2 Pit. 1:5
Tshaṋu nga hu vhe u ḓi pfuma ni tshi ya, ni pfume vhuthu ha Mutshidzi Muṋe washu Yesu Khristo, ni pfume na nḓivho ya u ḓivha Ene.
Vhugala ndi hawe, zwino na lini na lini! Amen.


text:
481-7Thungo ya devhula mukano u ṱuwa nga Hetheloni na Pharani ya Hamathi u swika Hesere Enoni. Henefho shango ḽo ṋekana masakha na ḽa Damasko na Hamathi. Vha tsinde ḽiṅwe na ḽiṅwe vha ḓo wana shango ḽine ḽa thoma nga Lwanzhe lwa Phandamashango thungo ya vhukovhela, ḽa guma nga mukano wa vhubvaḓuvha, matsinde a vhathu a tshi tevhekana nga nḓila hei u bva devhula u ya tshipembe: Dani, Ashere, Nafuthali, Manase, Efraimi, Rubeni, Juda.
8
“Thungo ya tshipembe ya mukovhe wa Juda, u thoma mukanoni wa vhubvaḓuvha u swika mukanoni wa vhukovhela, ndi mukovhe une na fanela u u sia, ndi maga a 25 000 u aṱama, vhunavha vhu tshi ḓi eḓana na ha mikovhe miṅwe, muthihi nga muthihi u thoma mukanoni wa vhubvaḓuvha u swika mukanoni wa vhukovhela, thembele ya vha vhukati ha wonoyo mukovhe.
9“Mukovhe une na fanela u u siela Nṋe Yahavee u vhe maga a 25 000 vhunavha na maga a 10 000 u aṱama. 10
Mukovhe mukhethwa u vhe wa vhotshifhe, thungo ya devhula u vhe maga a 25 000, thungo ya vhukovhela u vhe maga a 10 000 u aṱama, thungo ya vhubvaḓuvha a vhe maga a 10 000 u aṱama, thungo ya tshipembe a vhe maga a 25 000 u navha, thembele i vhe vhukati hao. U ḓo vha mukovhe mukhethwa u nge ndi nduvho yo ṋekedzwaho Nṋe. 11Hafho hu vhe ha vhotshifhe vhakhethwa, vhana vha Tsadoko vhe vha ntshumela vha tshi fulufhedzea, zwiḽa vhaṅwe Vhaisraele na Vhalivi vha tshi ntshandukela, vhone vha si ntshandukele. 12Zwenezwo vha ḓo ṋewa mukovhe wavho kha mukovhe mukhethwa wo ṋekanaho masakha na wa Vhalivi, wone wa tou vha mukhethwakhethwa. 13Shango ḽa Vhalivi ḽi ḓo ṋekana masakha na ḽa vhotshifhe; vhunavha haḽo ho fanela u vha maga a 25 000, vhuphara ḽi vhe maga a 10 000 – vhunavha hoṱhe vhu vhe 25 000, vhuphara vhu vhe 10 000. 14
Vha songo vhuya vha rengisa kupiḓa kwaḽo na kuthihi kana vha renganyisa kuṅwe, nahone iḽo shango ḽi songo ṋewa muṅwe, vhunga ḽi ḽikhethwa, ndi ḽanga.
15“Shango ḽo salaho ḽone, tshipiḓa tsha vhunavha ha maga a 25 000 na vhuphara ha maga a 5 000, iḽo ndi ḽa vhathu vha muḓi ḽa dzinnḓu na pfulo. Muḓi u fhaṱwe vhukati haḽo. 16
Mielo yaḽo ngeino: thungo dzoṱhe, devhula na tshipembe na vhubvaḓuvha na vhukovhela, ḽi vhe maga a 4 500. 17Thungo dzoṱhe u mona na muḓi, devhula, tshipembe, vhubvaḓuvha, vhukovhela, hu vhe na tshikhala tshi sa fhaṱwi nnḓu tsha maga a 250 u aṱama. 18Luvhedzhegu luthihi lwa shango ḽo salaho, lwo ṋekanaho masakha na shango ḽikhethwa, lu tshi lapfa naḽo, lu sale, lu vhe maga a 10 000 u ya vhubvaḓuvha, maga a 10 000 u ya vhukovhela, lu tshi navha na shango ḽikhethwa; hafho hu ḓo liṅwa zwiḽiwa zwa vha no shumela muḓi. 19Vhathu havho vha no shumela muḓi vho fanela u bva kha matsinde oṱhe a Israele.
20“Mukovhe hoyo wo khethelwaho thungo u vhe fhethu ha maga a 25 000 masia oṱhe. Ni ḓo u kumedza Nṋe wa nga ndi nduvho khethwa. Na muḓi u vhe ngomu. 21-22
Tshipiḓa tsho salaho thungo ya vhubvaḓuvha na vhukovhela ya mukovhe mukhethwa hu re na thembele na muḓi na mukovhe wa Vhalivi, itsho ndi tsha muvhusi. Tshi guma nga mukano wa vhubvaḓuvha wa shango, vhukovhela tshi guma nga lwanzhe; tshi vhukati ha shango ḽa Juda na ḽa Benyamini.
23“Matsinde a vhathu o salaho oṱhe a ḓo wana mukovhe une wa ḓo bva mukanoni wa vhubvaḓuvha wa guma nga lwanzhe thungo ya vhukovhela. Nga u tevhekana u bva kha mukovhe mukhethwa u ṱutshela tshipembe ndi wa Benyamini, 24Simioni, 25Isakhara, 26Zebuloni, 27Gadi. 28Masakha a Gadi a thungo ya tshipembe a fhira nga Thamara na maḓini a Miriba-Kadeshe u vhuya u swika Mulamboni wa Egipita, a tsa na mulambo u swika Lwanzheni lwa Phandamashango. 29Ni fanela u kovhekana shango nga u ralo ḽi vhe ifa ḽa matsinde a Israele, heyo i vhe mikovhe yavho – hu amba Muṋe wa zwoṱhe Yahavee.
30
“Miṋango i no bva muḓini ngei. Thungo ya devhula, hu ḓo vha maga a 4 500 u navha, 31ha vha na khoro tharu: khoro ya Rubeni, khoro ya Juda, khoro ya Livi. Khoro dza muḓi dzi ḓo vhidzwa nga madzina a matsinde a Israele. 32Thungo ya vhubvaḓuvha, hu ḓo vha na maga a 4 500 u navha, ha vha na khoro tharu: khoro ya Josefa, khoro ya Benyamini, khoro ya Dani. 33Thungo ya tshipembe, hu ḓo vha maga a 4 500 u navha, ha vha na khoro tharu: khoro ya Simioni, khoro ya Isakhara, khoro ya Zebuloni. 34Thungo ya vhukovhela, hu ḓo vha maga a 4 500 u navha, ha vha na khoro tharu: khoro ya Gadi, khoro ya Ashere, khoro ya Nafuthali. 35
37:26b-28Yes. 60:14
Nzumb. 21:3
U mona hoṱhe hu ḓo vha maga a 18 000. Dzina ḽa muḓi u bva musi wonoyo ḽi ḓo pfi: Muṋe-washu-u-hone.”


text:
Henri-Alexandre Junod
Henri-Alexandre Junod (kumbe Henri A. Junod; 17. Mudyaxihi 1863 – † 22. Dzivamusoko 1934) a ari murhumiwa wa vukhongeri bya vuphurostentanti bya le Furwa naswona u tiveka ngopfu hi ntirho wa yena e xikarhi ka va Vatsonga na ririmi ra Xitsonga e n'walungu wa Afrika-Dzonga na le muzambhiki e xikarhi ka varhonga. Hambi leswi a loveke ari e Geneva, xileriso xa yena xo hetelela a kuri ku ya vekiwa e kaya rakwe ra makumo e Rikatla e tikweni ra Muzambhiki. Junod u hoxe xandla ekutsariweni ka matsalwa ya Xitsonga evuton'wini byakwe ku fikela loko ata hundza emisaveni.
Vutomi[Lulamisa | edit source]
Henri Junod u velekiwe e ximutanini xa Val-de-Ruz, Chézard-Saint-Martin e tikweni ra switzerland hi 17. Mudyaxihi 1863 (sonto), Laha tata wakwe mufundhisi Henri Junod na mana wakwe Marie-Dubied Junod a va ake kona. Henri na vamakwovo Daniel na Samuel vakurisiwile e hansi ka ndyangu wa vukhongeri bya vuswiss, laha tata wa vona a a ri mufundhisi kona.
Kusukela e ma lembeni ya vutsongwana, Henri u kombe mboyamelo eka tidyondzo ta ntivo-vuthlari (Science) ngopfu-ngopfu eka ta ntivo-vutomi (Biology). Leswi swi tsakise mudyondzisi wa yena Nkul. Billeter, kambe nhlohlotelo lowukulu a wu kumeka e kaya hi tata wa yena. Hiswona leswi endleke Henri ku tsakela vukhongeri swonghasi.
Swikombo swa le handle[Lulamisa | edit source]
Switsariwe hi xinghezi:
- Henri-A. Junod Archived 2007-10-27 at the Wayback Machine.
- Henri-A. Junod. Missionary & Scholar (English) (Google translated)
Switsariwe hi ti ndzimi timbe:
- Henri-A. Junod. Missionnaire et Savant Archived 2008-10-10 at the Wayback Machine. (French)
- Biographie Archived 2016-06-04 at the Wayback Machine. (French)
- Kurzbiographie (German)
- Junod als Kerfenkundler


text:
Wikipedia:Matsalwa ya nkoka/Xiyenge/1
Lawa i matsalwa ya khume yankoka eka Wikiphediya leyi, naswona mavumba xiyenge xosungula eka nxaxamelo wa matsalwa ya nkoka eka Wikiphediya leyi.
Matsala makamberiwa hi swiyenge leswi landzelaka:
- Matsalwa ya siku (Matsalwa lamahlawuriweke ku kombisiwa eka tluka nkulu)
- Xiyenge xa - A (Tsalwa leri heleleke)
- Xiyenge xa - B (Tsalwa ra kahle)
- Xiyenge xa - C (Tsalwa leri lavaka ku hlakarherisiwa)
- Tsalwa ro Amukeleka
- Tsalwa ra ramasungulo
Ntsengo lowu heleleke: 10[edit source]
Wu lulamisiwe ro hetelela hi -- Thuvack (talk) 19:46, 26 Mudyaxihi 2016 (UTC)


text:
Switirhisiwa Swo Pfuneta Ku Dyondza Bibele
Layiburari ya hina leyi nga ni switirhisiwa swa mahala swo pfuneta ku dyondza Bibele yi nga ku pfuna ku yi dzikisa swinene dyondzo ya wena ya Bibele ni ku tlhela u ri twisisa swinene Rito ra Xikwembu. Tirhisa Bibele ya hina ya mahala leyi nga eka Inthanete, leyi nga ni switirhisiwa swo tala swo ku pfuna ku va ni dyondzo leyi dzikeke. Vona swilo leswi nga ku pfunaka ku dyondza Bibele. Antswisa ndlela leyi u dyondzaka ha yona hi ku tirhisa tivhidiyo ta rungula ra le Bibeleni, Bible encyclopedia, Bible atlas, tinhlamuselo ta marito ya le Bibeleni ni switirhisiwa swin’wana swa mahala swo pfuneta ku dyondza Bibele.
Hlaya Bibele Eka Web Site Leyi
Kambisisa swilo swin’wana leswi nga eka Vuhundzuluxeri Bya Misava Leyintshwa, Bibele leyi ngo kwatsa ni leyi swi olovaka ku yi hlaya.
Tivhidiyo Leti Tirhisiwaka Eka Dyondzo Ya Bibele
Swingheniso Swa Tibuku Ta Le Bibeleni
Mhaka ni rungula mayelana ni buku ha yin’we ya Bibele.
Tidyondzo Ta Nkoka Ta Le Bibeleni
Tivhidiyo to koma leti hlamulaka swivutiso swa nkoka swa le Bibeleni, swo tanihi leswi nge: Hikwalahokayini Xikwembu xi tumbuluxe misava? Hi xihi xiyimo xa vafi naswona hikwalahokayini Xikwembu xi pfumelela ku xaniseka?
Swilo Swo Pfuneta Ku Dyondza Bibele, Mikandziyiso Ni Tivhidiyo
Bible Encyclopedia
Insight on the Scriptures yi tamele mavito ya magidi. Ya vanhu, tindhawu, mirhi, swiharhi, swiendlakalo swo hlawuleka ni swiga swo fanekisela swa le Bibeleni. Nkandziyiso lowu dawunilodekaka wa buku leyi wu katsa mimepe, swinepe ni swifaniso, ku katsa ni nhlokomhaka ni tsalwa.
Nkatsakanyo Wa Bibele
Broxara leyi nge Bibele—Yi Tamele Rungula Rihi? yi ni rungula ro tsakisa ra nkatsakanyo wa Bibele naswona yi hlamusela nhlokomhaka ya yona.
Bible Atlas
“Vona Tiko Lerinene” i broxara leyi nga tala hi mimepe ni tichati leti kombisaka tindhawu to hambanahambana ta matiko lama nga eBibeleni, ngopfungopfu Tiko leri Tshembisiweke hi mikarhi yo hambanahambana.
Ndzimana Ya Bibele Ya Siku
Ku tirhisa xibukwana lexi nge Ku Kambisisa Matsalwa Siku Ni Siku, swi fana ni ku gandzela siku ni siku, xi ku nyika xiphemu xo koma xa rungula ra le Bibeleni xa siku ha rin’we ni tinhlamuselo to koma ta xiphemu xexo.
Xiyimiso Xo Dyondza Bibele
Loko u lava xiyimiso xo dyondza Bibele siku ni siku, xo heta Bibele hi lembe kumbe xiyimiso xa vanhu lava ha ku sungulaka ku hlaya Bibele, swiyimiso leswi swi ta ku pfuna.
Ndlela Yo Kuma Matsalwa Hi Ku Hatlisa eBibeleni Ya Wena
Nxaxamelo lowu, wu kombisa tibuku ta Bibele ta 66 hi ku landzelelana ka tona, hilaha ti tshameke ha kona eka Tibibele to tala. Vito ra buku ri landzeriwa hi ndzima kutani ku landzela ndzimana.
Swivutiso Leswi Hlamuriwaka Hi Bibele
Twana leswi Bibele yi swi vulaka hi Xikwembu, Yesu, ndyangu, maxangu ni swin’wana.
Tinhlamuselo Ta Tivhese Ta Bibele
Kuma mongo wa tivhese ta Bibele leti u ti toloveleke.
Layiburari Eka Web Site Leyi (opens new window)
Lavisisa tinhloko-mhaka ta Bibele eka Web site leyi u tirhisa minkandziyiso ya Timbhoni ta Yehovha.
Dyondza Bibele Ni Mudyondzisi Wa Wena
I Yini Dyondzo Ya Bibele?
Kuma tinhlamulo ta swivutiso malunghana ni nongonoko wa hina wa dyondzo ya mahala ya Bibele.
Kombela Ku Endzeriwa Hi Timbhoni Ta Yehovha
Kombela ku endzeriwa hi Timbhoni ta Yehovha leswaku ti ta dyondza na wena Bibele kumbe u tirhisa progreme ya hina yo dyondza Bibele.


text:
Nwamitwa hotspurs yi humesa tlangelo ra xiyimu xale henhla
HI Ngakane Malatji
A rivaleni ra mintlangu eka N’wamitwa a kuri na mphikizano wa top 8 ,va seketeri va switiva leswaku mphikizano lowo wa nyanyula swinene. Hi vona xipani xa N’wamitwa Hotspurs lexi rhangeliwaka hi Norman Ndlovu xi hlula eka mphikizano wa N’wamitwa top 8. Xipano xa Hill Zebras kwala mugange wa Runnymede lexi a xi langutele leswaku laha ndlati yinga ba kona yi nga tlhela yi ba nakambe hiku tlhela va sirhelela xindlhondlho xa vona xa N’wamitwa top 8, kambe leswo swi herisiwa hi xipani xa N’wamitwa Hotspurs eka xiphemu xo sungula xa phikizano.
N’wamitwa Hotspurs yi hlurili Hill Zebras hi bolo yinwe eka tandza hi xiphumu xo sungula xa phikizano kuta fikelela xiyimo xa top 4. Eka nenge wa top 4 loko va lwela ku fikelela ku tlanga ro hetelela ka phikizano va hlule xipani xa Albino kusuka mugangeni wa Xihoko.
Riendzo ra fikelela ku tlanga ro hetelela ari lehile swinene laha va nga hlangana na Nkambako Maweni xipani xa vavanuna ntiyela kambe leswo hikwaswo aswi va vuyerisaka nchumu tani hi leswi akuri ka dlabyani. Xipani xa N’wamitwa Hotspurs va tlange bolo ya vona kahle swinene yi rhelela ni ntlangu laha va seketeri va nga tsakisiwa hi ntlangelo ra vona. N’wamitwa Hotspurs yi hlule Nkambako Maweni 2-0 lani ku tlangiwa bolo ya ncuva.
Mintlangu yi yimisiwili nkari nyana tani hi leswi swipani swi nga kongomana ni riendzo ra top 16, xipano xa Ngove xivuye futhi ni xipani xa nkowankowa xi kota kuta ntlangela R15 000 kasi number 2 yi kuma R9 000.
Norman u khensa seketelo kusuka eka vaseketeri ni swipano leswi kumekaka swi nghena phikizano wa N’wamitwa top 8 tani hi leswi ku nga hava phkizano wa top 8 kumbe 16.
Mitlangu yi languteriwa ku sungula
Hi Fihleko Baloyi
Rirhandzu ra bolo ya milenge eka vatswa vo tala kusuka eka Miganga yo hambana hambana eka Malamulele hile ri nkulu
Swipanho swile ku tilulamiseleni loko League ya SAFA eka Collins Chabane yilanguteliwa Ku pfula.
Xinwana xa swipanho i Zing Young Tigersa FC lexi kumekaka ka Dakari, xiileku ntlangeni kahle eka mitlangu ya xinghana na swipanho swa miganga akelana, kambe eka mahele ya vhiki axi kotanga Ku tlanga eka mpikizano leyi ayi languteliwe kuva kona e muganga akelana wa Manavhela, leswi swiboxe hi Hlulani Mashau mudzaberi wa Zinga Young Tigers FC
Loko hi languta eka miganga ya Malamulele East hi vona
Mitlangu leyi veke kona eka mahele ya vhiki, Mabayeni Arsenal ladies, Mtititi citizen ladies na Duracell ladies eka top3 tournament. Mabayeni Arsenal 4-1 Duracell ladies, Mtititi citizen 2-0 Duracell Mabayeni na Arsenal 2-0 Mtititi citizen


text:
61
Vana, yingisani vatswari va n'wina, hikuva hi swona leswi lulameke emahlweni ka Hosi. 2
Dut. 5:16
Matsalwa ma ri: “U va ni xichavo eka tata wa wena ni ka mana wa wena” (hi wona nawu lowo rhanga lowu nga ni xitshembiso), 3“leswaku u kateka, ni leswaku u hanya masiku layo tala emisaveni leyi.” 4
Na n'wina vatatana, mi nga dyisi vana va n'wina embitsi, kambe mi va kurisa, hi ku va laya ni ku va dyondzisa ta Hosi.
5
N'wina mahlonga, yingisani vini va n'wina va laha misaveni, hi xichavo ni ku titsongahata, mi swi endla hi timbilu to basa, ku fana ni loko mi tirhela Kriste hi xiviri; 6naswona, ku nga ri ntsena loko va mi langutile, wonge hi loko mi lava ku tsakisa vanhu, kambe, leswi mi nga mahlonga ya Kriste, endlani ku rhandza ka Xikwembu hi mbilu hinkwayo. 7Tirhani ntirho wa n'wina hi ku tsaka, ku fana ni loko mi tirhela Hosi, ku nga ri vanhu; 8tsundzukani leswaku Hosi yi ta nyika un'wana ni un'wana, hambi hlonga, hambi la nga riki hlonga, hi ku ya hi leswinene leswi a swi endleke. 9
Kol. 3:25
4:1
Na n'wina vini, endlisani sweswo eka mahlonga ya n'wina: Tshikani ku va holovela-holovela, mi ri karhi mi tiva leswaku n'wina ni mahlonga ya n'wina mi ni n'wini un'we ematilweni, ni leswaku a nga yi hi nghohe.
10Eku heteleleni, ndzi ri, tiyani swinene, mi namarhela Hosi, mi tiseketela hi ntamu wa yona lowu nga tsandziwiki ha nchumu. 11Havaxelani swisirhelelo ni matlhari hinkwawo lawa Xikwembu xi mi nyikaka wona, leswaku mi ta kota ku yima mi lwa ni mano layo biha ya Diyavulosi. 12Hikuva a hi lwi ni vanhu va misava leyi, kambe hi lwa ni mimoya leyo biha leyi nge henhla emimpfhukeni: Hi lwa ni tindhuna, ni vafumi, ni tihosi leti fumaka ta nguva leyi ya munyama. 13Hikokwalaho hlomani swisirhelelo ni matlhari hinkwawo ya Xikwembu wa ha ri nkarhi, leswaku mi ta kota ku tilwela hi siku ra khombo; kutani loko mi ta va mi lwile ku ya fika makumu, mi ta tikuma ma ha tiyile.
14
59:17
Loko swi ri tano, tshamani mi tilulamisile. Tikhameni hi ntiyiso wu va vamba ra n'wina. Ambalani ku lulama xi va xisirhelelo xa n'wina xa le xifuveni, 15ni ku hisekela ku twarisa Evhangeli ya ku rhula ti va tintanghu ta n'wina. 16
Minkarhi hinkwayo, rhwalani ku pfumela, xi va xitlhangu xa n'wina, kutani mi ta kota ku timela ha xona miseve hinkwayo leyi pfurhaka ya nyavuntswaka. 17
Amukelani ku ponisiwa, xi va xihuku xa n'wina xa le nhlokweni, kutani Rito ra Xikwembu ri va fumu ra n'wina leri Moya wu mi nyikaka rona. 18Endlani hinkwaswo leswi hi ku khongela, mi kombela ku pfuniwa hi Xikwembu; khongelani minkarhi hinkwayo hilaha Moya wu mi letelaka hakona. Hikokwalaho, tshamani mi hitekile, mi nga karhali ku khongelela vahlawuriwa va Xikwembu hinkwavo. 19Na mina mi ndzi khongelela, leswaku Xikwembu xi ndzi pfula xifuva loko ndzi lava ku dyondzisa, ndzi ta kota ku vulavula ndzi nga chavi nchumu, ni ku tivisa vanhu xihundla xa Evhangeli. 20Ndzi muyimeri wa Evhangeli leyi, hambiloko ndzi pfaleriwile ekhotsweni, hikokwalaho khongelani leswaku ndzi tiya nhlana, ndzi yi vula hilaha ndzi fanelaka ku yi vula hakona.
21
II Tim. 4:12
Tixiko, makwerhu la rhandzekaka ni mupfuni la tshembekaka entirhweni wa Hosi, ú ta mi tivisa mahungu hinkwawo ya mina, leswaku na n'wina mi ta tiva hinkwaswo swa ku hanya ka mina ni leswi ndzi swi endlaka. 22Hi swona leswi endlaka leswaku ndzi n'wi rhumela ka n'wina, mi ta tiva hilaha hi pfukeke hakona, naswona a ta kota ku mi tiyisa timbilu.
23Ku rhula ni rirhandzu leri nga ni ku pfumela, a swi ve ni vamakwerhu, swi huma eka Xikwembu Tatana, ni ka Hosi Yesu Kriste. 24Tintswalo a ti ve ni hinkwavo lava rhandzaka Hosi ya hina Yesu Kriste hi rirhandzu leri nga onhakiki!


text:
271HOSI Xikwembu xi vulavula na Muxe 2xi n'wi byela marito ya xona lawa a faneleke ku ya ma fikisa eka Vaisraele, xi ku ka yena: “Un'wana a nga tshuka a hetisa leswi a tshembiseke swona hi ku hlambanya hi ku ndzi tisela munhu mina HOSI. Loko swi va tano, wena u fanele ku veka mali leyi yi nga humesiwaka ematshan'wini ya munhu wa kona. 3Loko ku tisiwa wanuna wa malembe ya le xikarhi ka 20 na 60, mali yo kutsula yi ta va tisilivhere ta 50. 4Loko munhu wa kona a ri wansati wa malembe walawo, mali yo kutsula yi ta va tisilivhere ta 30. 5Loko ku humesiwa munhu wa xinuna kumbe wa xisati wa le xikarhi ka malembe ya 5 ku ya fika 20, mali yo kutsula wa xinuna yi ta va tisilivhere ta 20, yo kutsula wa xisati yi ta va tisilivhere ta khume. 6Vana lava nga xikarhi ka n'hweti yin'we ni malembe ya 5, loko a ri wa xinuna ú ta kutsuriwa hi mali ya tisilivhere ta 5, kasi wa xisati ú ta kutsuriwa hi tinharhu. 7Munhu wa malembe ya 60 kumbe ku tlula, loko a ri wa xinuna ú ta kutsuriwa hi mali ya tisilivhere ta 15, kasi loko a ri wa xisati ú ta kutsuriwa hi tisilivhere ta khume. 8Loko loyi a tiboheke hi ku hlambanya a ri xisiwana, a tsandzeka ku hakela mali leyi vekiweke, a a yise munhu loyi a n'wi humesaka eka muprista, kutani muprista ú ta fika a veka mali leyi loyi a hlambanyeke a nga ta yi kota.
9“Loko munhu a tibohile hi ku hlambanya ku ndzi humesela xin'wana xa swifuwo leswi vanhu va pfumeleriwaka ku ndzi humesela ha swona magandzelo, xifuwo xexo xi ta va xi hlawulekile. 10A nga tshuki a xi kutsula hi xilo xin'wana, lexo saseka kumbe lexi nga sasekangiki. Loko a xi siva hi xifuwo xin'wana, swifuwo swa kona swi ta va swa mina hi vumbirhi bya swona. 11Munhu loyi a tiboheke hi ku hlambanya, a nga ta ni xifuwo lexi nga tengangiki, lexi vanhu va nga pfumeleriwiki ku ndzi humesela magandzelo ha xona. Loko swi va tano, munhu wa kona ú fanele ku xi yisa eka muprista. 12Endzhaku ka loko muprista a langutile leswi nkhensekaka ni leswi nga nkhensekiki eka xifuwo lexi, ú ta veka mali yo xi kutsula. Mali leyi vekiweke a ya ha hundzuluxiwi. 13Loko n'wini wa xifuwo a lava ku xi kutsula, ú fanele ku humesa mali leyi muprista a vekeke yona, a tlhela a tlhandlekela hi xiphemu xa ⅕ xa mali ya kona.
14“Loko munhu a nyiketa yindlu ya yena eka mina HOSI, muprista ú ta veka mali yo yi kutsula, hi ku ya hi leswi nkhensekaka ni leswi nga nkhensekiki eka yindlu ya kona. Mali leyi vekiweke hi muprista yi nga tshuki yi hundzuluxiwa. 15Loko munhu loyi a nyiketeke yindlu ya yena eka mina HOSI a lava ku yi kutsula, ú fanele ku humesa mali leyi vekiweke, a tlhandlekela hi xiphemu xa ⅕ xa mali ya kona. Kutani yindlu leyi yi ta tlhela yi va ya yena.
16“Loko munhu a humesa yin'wana ya masimu lawa a siyeriweke wona hi vatata wa yena a nyika mina HOSI, mali yo yi kutsula yi fanele ku fambelana ni mbewu leyi nga byariwaka ensin'wini ya kona; loko mbewu ya kona yi ri ya maxalanamaxalana, kumbe: maphila, swikombe yo tata masaka ya 10, mali yo kutsula yi ta va tisilivhere ta 50. 17Loko nsimu ya kona yi nyiketiwa eka mina HOSI lembe ra Jubili ra ha ku hela, mali yo yi kutsula yi ta va leyi heleleke. 18Kambe loko munhu a nyiketa nsimu ya yena lembe ra Jubili ri hundzile khalenyana, muprista ú fanele ku veka mali yo kutsula hi ku ya hi malembe lama saleke ku ya fika eka Jubili leyi taka; mali ya kona yi fanele ku hungutiwa yi fambelana ni ntsengo wa malembe ya kona. 19Loko n'wini wa nsimu a lava ku yi kutsula, ú fanele ku humesa mali leyi vekiweke, a tlhandlekela hi xiphemu xa ⅕ xa yona, kutani nsimu yi ta tlhela yi va ya yena. 20Kambe loko a nga lavi ku yi kutsula, kumbe a yi xavisela munhu un'wana, a yi nga ha kutsuriwi ni siku ni rin'we. 21Kutani loko ku fika lembe ra Jubili leri nsimu a yi ta fanela ku tlhelela eka n'wini wa yona, yi ta va ya mina HOSI, yi ta fana ni xilo lexi nyiketiweke makumu eka mina. 22Loko munhu a nyiketa eka mina HOSI nsimu leyi a yi xaveke kunene, leyi a nga siyeriwangiki hi vatata wa yena, 23muprista ú fanele ku veka mali yo kutsula ha yona hi ku ya hi ntsengo wa malembe lawa ma ha saleke ku ya fika eka Jubili leyi taka, kutani loyi a nyiketaka nsimu ú fanele ku humesa mali hinkwayo siku rero; mali leyi yi hlawulekile, i ya mina HOSI. 24Hi lembe ra Jubili nsimu yi fanele ku tlhelela eka loyi a yi xaviseke ro sungula, a nga munhu loyi vatata wa yena va n'wi siyeleke yona. 25Mali yo kutsula ha yona yi fanele ku vekiwa hi ku ya hi ntiko wa lexi ku pimiwaka ha xona, lexi hlayisiwaka exivandleni lexo hlawuleka.Hi Xiheveru: hi ku ya hi ‘xikele’ leyo hlawuleka ya ‘tigera’ ta 20
26“Swifuwo swa mativula i swa mina HOSI, hikokwalaho ku nga vi na loyi a nge ú lava ku swi nyiketa eka mina; yi nga va homu ya mativula, kumbe nyimpfu ya mativula, yo va ya mina hi nawu. 27Kambe loko xifuwo xa kona xi ri lexi nga tengangiki, n'wini wa xona a nga xi kutsula hi mali leyi vekiweke, a tlhandlekela hi xiphemu xa ⅕ xa yona. Loko xi nga kutsuriwi, xi fanele ku xavisiwa hi mali ya kona leyi vekiweke.
28
“Xilo xin'wana na xin'wana lexi munhu a nga na xona, ku nga va munhu kumbe homu kumbe nsimu leyi a siyeriweke yona hi vatata wa yena, loko a kala a xi nyiketa eka mina, xi nga tshuki xi xavisiwa kumbe ku kutsuriwa, hikuva hinkwaswo leswi nyiketiweke eka mina swi hlawuleke ngopfu. 29Hambi a ri munhu, loko a nyiketiwile leswaku a dlayiwa, a nga tshuki a kutsuriwa, a a tekeriwe vutomi.
30
Dut. 14:22-29
“Vukhume hinkwabyo bya leswi milaka etikweni, i bya mina HOSI; byi nga va bya swa le masin'wini kumbe bya mihandzu ya mirhi ya n'wina, vukhume byebyo byi hlawuleriwe mina HOSI. 31Loko munhu a lava ku kutsula byin'wana vukhume bya yena, ú fanele ku tlhandlekela xiphemu xa ⅕ eka mali yo kutsula ha yona. 32Vukhume hinkwabyo bya swifuwo leswikulu ni leswitsongo, i bya mina HOSI. Loko swifuwo leswi nga tshangeni swi hlayiwa, xifuwo xin'wana ni xin'wana xa vukhume xi fanele ku hlawuleriwa mina. 33N'wini wa xifuwo a nga fanelanga ku tiva loko xifuwo lexi xa vukhume xi hetisekile kumbe xi nga hetisekanga, naswona xifuwo xo tano a xi siviwi hi xin'wana. Loko munhu o endla sweswo, swifuwo swa kona swi ta va swa mina hi swimbirhi ka swona.”
34Leyi hi yona milawu leyi HOSI Xikwembu xi yi leriseke Muxe entshaveni ya Sinayi leswaku a ya yi byela Vaisraele.


text:
Luimbo lwa vhana vha Kora lwe vha sikela malogwane.
441
Vhokhotsi ashu vho ri vhudza;
ro zwi pfa nga dzashu nḓevhe
zwe Iwe Mudzimu wa ita vha tshi kha ḓi tshila,
misi iḽa ya kale:
2Wo thatha dzitshakha nga tshau tshanḓa,
vhudzuloni hadzo ha dzula vhone.
Dzitshakha wo dzi kula nungo ha vha u vhofholola vhone.
3A vho ngo wana shango nga ḽavho pfumo,
a vho ngo kunda nga tshavho tshanḓa;
ndi nga maanḓa au na tshanḓa tshau,
ndi nga lupenyo lwa tshifhaṱuwo tshau,
nge wa vha takalela.
4Iwe u Khosi yanga,
u Mudzimu wanga;
ita uri Jakopo a kunde.
5Ri dida maswina ashu nga Iwe,
vha ri levhelaho ri vha kandekanya nga dzina ḽau.
6
A si vhura hanga vhune nda vhu fulufhela,
na pfumo ḽanga ḽi nga si ntshidze;
7ndi Iwe wo ri tshidzaho zwanḓani zwa maswina ashu,
wa shonisa vhane vha ri vhenga.
8Ri ḓo dzula ri tshi zuwa Mudzimu,
ra mu livhuha lini na lini.
9Huno zwino wo ri laṱa, wa ri shonisa.
Ri tshi bva pfumo a u tsha ri fhelekedza.
10Wo ita uri ri shavhe swina
ri vhuye ri tshi fhufhura nḓevhe;
maswina a thuba zwe zwa vha zwi zwashu.
11
Wo tenda vha tshi ri ṱhavha unga nngu,
wa ri balanganya na mashango.
12Wo rengisa vhathu vhau nga mutengo u si gathi,
wa vha ita zwithu zwi si na mutengo.
13
Vhahura vhashu vha ri holedza,
vha ri sea vha tshi vhona zwe wa ri ita.
14Wo ri nyadzisa nga dzitshakha ra vho tou vha ṱano.
15Ḓuvha ḽoṱhe ndi ṱwa ndi tshi kolelwa,
tshifhaṱuwo tshanga tsho tibwa nga ṱhoni
16nga u pfa u goḓwa na maṱamba a maswina
na vha no ṱoḓa u lifhedza.
17Zwoṱhe hezwo zwo ri wela naho ri songo u hangwa
kana ra shandukela mulanga wau.
18Mbilu dzashu a dzo ngo u furalela,
na milenzhe yashu a yo ngo pambuwa nḓilani yau.
19
Zwililo 5:18
Wo ri sia ri tshi takanyea vhukati ha dziphunguhwe,
wa ri tiba nga swiswi ḽihulu ḽa tou bodo.
20Arali ro vha ro hangwa dzina ḽa Mudzimu washu,
ra luvha muṅwe mudzimu,
21Mudzimu o vha a si nga zwi ḓivhi naa?
Hufha a tshi ḓivha zwiphiri zwi re mbiluni.
22
Ri tshi ṱwela u vhulawa ri vhulahelwa Iwe,
ri tshi vhalwa sa nngu dzi no khou ya u ṱhavhiwa.
23
Muṋe wa zwoṱhe,
ndi mini u tshi kuvhama?
Wá vuwaa!
Vuwa! U songo ri laṱa tshoṱhe!
24Ndi mini u tshi tsinya iṱo?
Khezwi u sa londi u tambudzwa hashu
na u kandeledzwa hashu?
25Ro wela fhasi ra tou tsumbudzwa buseni,
thumbu dza tou phashaa mavuni!
26Takuwa u ḓe u ri phalale!
Ri tshidze!
Hufha lufuno lwau lu sa dzinginyei.


text:
11Eku sunguleni, Xikwembu xi tumbuluxile tilo ni misava. 2Misava a yi nga ri na xivumbeko, naswona eka yona a ku nga ri na nchumu. Munyama a wu funengetile xidziva lexikulu, moya wa Xikwembumoya wa Xikwembu, kumbe: moya wa matimba wona wu ri karhi wu hunga-hunga ehenhla ka mati.
3
Kutani Xikwembu xi ku: “A ku ve ni ku vonakala.” Hiloko ku vonakala ku va kona. 4Xikwembu xi vona leswaku ku vonakala ku sasekile, kutani xi hambanisa munyama ni ku vonakala. 5Kutani Xikwembu xi thya ku vonakala xi ku i “Nhlekanhi”, munyama wona xi ku i “Vusiku”. Kutani ku va madyambu, ku tlhela ku va mixo, ri va siku ro sungula.
6
Kutani Xikwembu xi ku: “Exikarhi ka mati a ku ve ni mpfhuka lowu nga ta ma hambanisa.” 7Kutani Xikwembu xi endla mpfhuka exikarhi ka mati lama nga hansi ni lama nga henhla, xi ma hambanisa ha wona. Kutani swi va tano. 8Hiloko Xikwembu xi thya mpfhuka lowu xi ku i “Tilo”. Kutani ku va madyambu, ku tlhela ku va mixo, ri va siku ra vumbirhi.
9Kutani Xikwembu xi ku: “Mati lama nga hansi ka tilo a ma hlengeletane endhawini yin'we, kutani ku humelela ndhawu leyi omeke.” Hiloko swi va tano. 10Xikwembu xi thya ndhawu leyi omeke xi ku i “Misava”, mati lama hlengeletaneke xi ku i “Lwandle”. Kutani Xikwembu xi vona leswaku swilo leswi swi sasekile. 11Kutani Xikwembu xi ku: “Misava a yi mirise swimila hi tinxaka-xaka ta swona, swi nga leswi tswalaka mbewu ntsena, ni mirhi yo tswala mihandzu leyi nga ni mbewu ya yona endzeni, hi ku hambana-hambana ka yona.” Kutani swi va tano. 12Misava yi mirisa swimila, swi nga leswi tswalaka mbewu ntsena hi tinxaka-xaka ta swona, ni mirhi yo tswala mihandzu leyi nga ni mbewu ya yona endzeni, hi ku hambana-hambana ka yona. Kutani Xikwembu xi vona leswaku swilo leswi swi sasekile. 13Kutani ku va madyambu, ku tlhela ku va mixo, ri va siku ra vunharhu.
14Kutani Xikwembu xi ku: “A ku ve ni timboni etilweni, leti nga ta hambanisa nhlekanhi ni vusiku, ti komba tinguva,tinguva, kumbe: minkarhi ya minkhuvo ti komba ni masiku ni malembe. 15Timboni leti a ti pfurhe etilweni, ti voninga misava.” Kutani swi va tano. 16Xikwembu xi endla timboni timbirhi leti voningaka swinene, lerikulu ri va ro fuma nhlekanhi, kasi leritsongo ri va ro fuma vusiku. Xikwembu xi endla ni tinyeleti. 17Kutani Xikwembu xi veka timboni etilweni leswaku ti ta voninga misava, 18ti va tona leti fumaka nhlekanhi ni vusiku, ti hambanisa munyama ni ku vonakala. Kutani Xikwembu xi vona leswaku swilo leswi swi sasekile. 19Kutani ku va madyambu, ku tlhela ku va mixo, ri va siku ra vumune.
20Kutani Xikwembu xi ku: “Ematini a ku ve ni swivumbiwa leswo tala leswi hanyaka, tinyanyana tona a ti hahe empfhukeni.” 21Hiloko Xikwembu xi tumbuluxa swiharhi leswikulu swa le lwandle, ni swivumbiwa hinkwaswo leswi hanyaka ematini hi ku hambana-hambana ka swona, ni tinyanyana hinkwato hi tinxaka-xaka ta tona. Kutani Xikwembu xi vona leswaku swilo leswi swi sasekile. 22Hiloko Xikwembu xi swi katekisa, xi ku: “Tswalanani mi andza, mi tata malwandle, tinyanyana tona a ti andze emisaveni.” 23Kutani ku va madyambu, ku tlhela ku va mixo, ri va siku ra vuntlhanu.
24Kutani Xikwembu xi ku: “Misava a yi humese swivumbiwa leswi hanyaka hi ku hambana-hambana ka swona: Swifuwo, ni swikokovi, ni swiharhi hi tinxaka-xaka ta swona.” Kutani swi va tano. 25Xikwembu xi endla swiharhi ni swifuwo hi tinxaka-xaka ta swona, xi endla ni swikokovi hinkwaswo hi ku hambana-hambana ka swona. Kutani Xikwembu xi vona leswaku swilo leswi swi sasekile.
26
Kutani Xikwembu xi ku: “A hi endleni munhu hi xifaniso xa hina, a fana na hina, a ta fuma tinhlampfi ni tinyanyana, a fuma ni swifuwo ni misava, ni swiharhi hinkwaswo emisaveni,Van'wana va ri: a fuma ni swifuwo ni misava hinkwayo ni swikokovi hinkwaswo.”
27
Mk. 10:6
Hiloko Xikwembu xi tumbuluxa munhu hi xifaniso xa xona,
xi n'wi tumbuluxa a fana na xona,
xi tumbuluxa munhu wa xinuna ni munhu wa xisati.28Kutani Xikwembu xi va katekisa, xi ku ka vona: “Tswalanani mi andza mi tata misava, mi yi fuma. Mi fuma tinhlampfi ni tinyanyana, ni swivumbiwa hinkwaswo leswi famba-fambaka emisaveni.” 29Kutani Xikwembu xi ku: “Vonani, ximila xin'wana ni xin'wana lexi tswalaka mbewu laha misaveni, ndzi mi nyika xona; ndzi mi nyika ni murhi wun'wana ni wun'wana lowu nga ni mbewu emihandzwini ya wona. Swi ta va swakudya swa n'wina. 30Swiharhi hinkwaswo, ni tinyanyana hinkwato, ni swikokovi hinkwaswo, ni swin'wana hinkwaswo leswi hanyaka, swona ndzi swi nyika swimila hinkwaswo swa rihlaza leswaku swi va swakudya swa swona.” Kutani swi va tano. 31Hiloko Xikwembu xi languta swilo hinkwaswo leswi xi swi endleke, kutani xi vona leswaku swilo leswi swi sasekile ngopfu. Kutani ku va madyambu, ku tlhela ku va mixo, ri va siku ra vu-6.


text:
U bvelela ha muthu muthihi zwo vha zwi tshi dzhiwa sa zwithu zwa ndeme, u aluwa na mbingano hu vha zwipida zwa ndeme. Ubva kha zwinwe zwipida uya kha zwinwe zwo vha zwi tshi itwa nga maanda ano bva kule( vhadzimu, zwivhuya na zwivhi, na vhaloi vha mbeu dzothe), zwine zwi nga disa thuthuwedzo mmbi kana isi ya vhudi kha vhathu.
Dzi ngoma dzo vha dzi tshi vha dzi tshi khou gudisa zwithu zwine zwa fanela u itwa na zwine zwa sa fanele u itwa kha tshipida tshidaho. Nga kha mishumo na mitshino, vha nga kona u kunda vhukhakhi ho fhelaho vha tanganedza zwine zwa khou da.
Mishumo i dovha ya kunga thikhedzo ine ya bva kha vha fhasi na manditi. Ine ya fariwa tsini na kusi kune kwa vha na mahosi na magota, arali huna vhathu vhanzhi vhane vha khou dzhenelela yo vha i tshiitwa nwaha munwe na munwe. Musidzana wa muvenda uya kha ngoma tharu dzine dza vha dza ndeme: vhusha atshi kha di vha musidzana, tshikanda, hu tshi khou ya phanda ubva kha vhusha; na dombani, hune vha ya vha tsini na u maliwa.
Vhathannga vhane vho fhira kha thondo vha vha vha tshi ya kha zwa domba, fhedzi namusi ndi vhathu vhatuku vhane vha kha di ya, na zwikolo zwa vhathannga u fana na vhutuka na thondo. Vhanzhi vha ya murunduni, zwine zwa vha hone nga murahu ha tshifhinga.
U vha hone nnda ha kusi, kanzhi zwikwarani kana dzi thavhani, nga zwifhinga zwa vhuria ho oma, uri hu kone u fhola zwilonda zwa u fumba. Kha maduvha haya mbalo ine ya khou di gonya, nga maanda fhethu hune havha uri ndi ha khwine, vha fumbiswa nga madokotela atshi khuwa, u fhira nga vha divhi vha sialala. Vhunzhi ha haya madokotela vho no diitela ngoma dzavho vha ya kona u thavha tshifuwo nga murahu ha musi ho no fumbiswa vhathu vho vhalaho, uri zwi kone u vhonala uri ndi zwithu zwa sialala.
Zwa vhusha (hune haya vhasidzana) zwo vha zwi tshi vha hone lwa minwedzi ya sumbe. Vhasidzana vha ya gudiswa vhuthu nga ndila ya vhafumakadzi vha vha Venda. Huna hune vha vha vho dzula hone, huna vhane vha vha uri vho vha linda, vha tshi dzula vho kwatamisa dzi thoho vho peta zwanda, kana zwanda zwi fhasi ha zwitefu.
Vha ya vha na zwithu zwinzhi zwine vha ita zwone, na u hwala zwithu zwine zwa lemela kha mitana yavho kana kha thoho. Vha ya gudiswa ndivho nga zwa vhudzekani, na maitele a hone, na zwa u nangiwa uri u khou ya u maliwa na mbingano, na uri vha sa vhe na thumbu vha songo maliwa. Ho vha hu tshi vha na u talula musi zwi tshi da kha dzi ngoma dza sialala kha zwa vhusha ngauri ho vha hu tshi vha na vhusha ha vhakololo na ha vhasiwana.
Vha tshi khou imba vha tshi khou tshina vha tshi khou guda milayo zwo vha zwi zwone zwithu zwihulwane kha dza vhasiwana. Dza vha kololo dzo vha dzi tshiphiri, na hone ndi zwituku zwine zwa divhea ngadzo. Ungari mishumo ya hone yothe yo vha i tshi itelwa tsini na musanda, nahone ho vha hu sina muzika une wa nga amba uri zwazwino tshikolo tsho vula.
Ho vha hu sina musiwana ane anga dzhena ngomani dza vhakololo, fhedzi vhakololo vhane vha vha uri vho no ya vhushani vha ya dzhena kha dza vhasiwana. Zwa tshikanda zwine zwa da nga murahu ha vhusha, zwo vha zwi tshi vha hone hu saathu da Domba, nga murahu ha minwaha miraru kana mina. Wa vhuya wa tshina domba zwi vha zwi tshi khou maba uri uvha u tshi vho lugelwa uri unga maliwa. U lila ha phalaphala zwi vha zwi tshi khou amba u thoma ha domba.
Hu ya vha na mulilo wo khetheaho, une wa vhasiwa mudini wa khosi wa dzula wo fungiwa u swikela. Vha fumbi vho vha vha tshi lafhiwa nga mishonga, na tshinwe na tshinwe tshine tsha itwa tsho vha tshi tshi tanganiswa na mishonga hu tshi khou shavhisa u dzhena ha mimuya mivhi. Vhothe vhafumbi vho vha vha tshi vheulwa na hone u swika domba li tshi fhela vho vha vha sa tendelwi u tamba kana u vheula.
Uya nga ha sialala domba lina zwi khala zwa 10, zwine zwi ya dzhia minwaha mivhili, fhedzi zwa zwino hu vho tou vha minwedzi ya 9. Vhafumbi vha ya gudiswa u tshina na dzi nyimbo dza tshiphiri, vha sumbedzwa zwithu zwine zwa vha uri ndi zwa zwiphiri, vha tshi vha vha tshi khou gudiswa na ndivho nga ha nzeo. Zwithu zwihulwane hu vha hu tshi khou gudiswa uri vha divhe zwishumiswa zwa mbingano, na zwithu zwa tshi Venda. Uya nga ha ndivho nga domba liimiswa nga khosi ine ya vha ya masingo fhedzi.
Zwine zwa takadza nga domba ndi zwa uri liitwa nga vhathu vha tshi khou mona na mulilo. Vhafumbi vha ya kona u ita mutala Munwe na munwe o fara lukudavhavha lwa ane avha uri u phanda hawe, vha tshi khou ita zwithu zwilapfu zwine zwa vha zwi tshi khou fana zwi tshi ita zwi tshi gonya zwi tshi khou tevhedza munngo wa ngoma na murumba.
Uya nga ha sialala vhasidzana vha tshina vha songo ambara, fhedzi namusi vha ya kona u ambara shedo, line la vala vhukati ha milenzhe, zwa vha zwi tshi tou nga ndi apron nga phanda zwo tsela fhasi. Vha ya dovha vha ambara zwithu zwa tsimbi zwine musi vha tshi khou tshina zwa vha zwi tshi khou lila.
Mitshino yavho ivha i tshi tou nga ya nowa ya python, zwine zwa vha zwi tshi khou tumaniswa na u beba na u tshimbila ha nwana kha thumbu. Zwa vha zwi tshi khou tevhedza nowa ya python hune havha na lutendo lwa uri ibva fundudzi dzivha lo khetheaho kha vundu la Soutpanseberg.
Dzi mbondo dza khoro ndi muvhili wa python ya vhadzimu, nga ngomu ha dzivha la Fundudzi, hune havha hone vhubvo hune ha kona uvha na heyo mbumbelo ya cosmological;ngoma dzi vha dzi tshi nga mbumbelo ya python, ine ya vha yo lugelwa u bebiwa hafhu musi hu tshi khou vha na dzi mbingano dza mirado ya muta.
Dzi kereke dzo doba zwithu zwine zwa vha uri zwo fhambana musi zwi tshi da kha di ngoma hune vha ya hanela mirado yavho i tshi ya ngomani, dzinwe dzi kereke dzine dza vha dzo diimisa dzi ya tendela mirado yadzo i tshi ya ngomani, vhanwe vha vha vhudza uri kha vha tou nanga, vha tshi khou hana zwa sialala vha ri hu shume zwa tshi kriste.
Dzinwe tshanduko dzo da nga pfunzo, zwibadela u pfuluwa nga mulandu wa mishumo, fhedzi vhasidzana vhanzhi vha kha di ya ngomani. Kale ho vha hu sina mufumakadzi wa muVenda ane anga maliwa asongo fhira kha domba.
Arali ho maliwa mufumakadzi ane abva kha zwinwe zwigwada u fana na mu Tsonga kana Mu Sotho, u fanela uya dombani. Namusi vhathu vhanzhi vha ya ngomani vha tshi khou ya u guda milayo na vhutali. U divha mulayo zwi ya fha mufumakadzi vhune u ya kona u vhushumisa na musi huna mitangano ya vho na mishumo.Translated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
101Loko Yesu a sukile kwalaho, a ya etikweni ra Yudiya ni le ntsungeni wa Yordani. Mintshungu yi tlhela yi ta yi ta hlengeletana eka yena; kutani a engeta a va dyondzisa, hilaha a a tolovele ku endla hakona.
2Kutani Vafarisi va ta va ta n'wi vutisa, ku ri ku n'wi ringa, va ku: “Xana wanuna a nga pfumeleriwa ku tshika nsati wa yena ke?” 3Na yena a va vutisa a ku: “Muxe ú mi lerisile yini xana?” 4
Mt. 5:31
Va ku: “Muxe ú swi pfumelerile leswaku ku tsariwa papila ra ku ntshunxa nsati, ni ku n'wi tshika.” 5Yesu a va hlamula a ku: “Muxe ú mi tsalele nawu lowu hikwalaho ka ku nonon'hwa ka timbilu ta n'wina. 6
5:2
Kambe eku sunguleni ka ntumbuluko, ku vuriwe leswi: ‘Xikwembu xi endlile munhu wa xinuna ni munhu wa xisati. 7
Hikwalaho ka swona wanuna ú ta sukela tata wa yena ni mana wa yena, a namarhela nsati wa yena; 8kutani lavambirhi va ta va nyama yin'we ntsena.’ Swi vula leswaku a va ha ri vambirhi kambe i nyama yin'we ntsena. 9Hikokwalaho, leswi Xikwembu xi swi hlanganiseke, swi nga tshuki swi hambanyisiwa hi munhu!”
10Loko va tlhelele ndlwini, vadyondzisiwa va vutisa Yesu mhaka yoleyo. 11
I Kor. 7:10-11
Yena a ku ka vona: “Loyi a tshikaka nsati wa yena a ya teka un'wana, wa oswa, naswona ú dyohela nsati wa yena. 12Na yena wansati, loko a tshika nuna wa yena a ya tekiwa hi un'wana, wa oswa.”
13Vanhu van'wana va tisa vana eka Yesu leswaku a va khumba; kambe vadyondzisiwa va va tshinya. 14Loko Yesu a swi vona, a vilela ngopfu, a ku ka vona: “Tshikani vana va ta ka mina, mi nga tshuki mi va sivela, hikuva Mfumo wa Xikwembu i wa lava fanaka na vona. 15
Ndzi tiyisile ndzi ri ka n'wina: La nga amukeriki Mfumo wa Xikwembu tanihi n'wana, a nga ka a nga ngheni ka wona.” 16Kuteloko a vukarhile vana, a va tlhandleka mavoko, a va katekisa.
17Kuteloko Yesu a humile ni ku khoma ndlela, munhu un'wana a ta ka yena hi ku tsutsuma, a fika a nkhinsama emahlweni ka yena, a n'wi vutisa a ku: “Mudyondzisi lonene, ndzi nga endla yini leswaku ndzi ta dya ndzhaka ya vutomi lebyi nga heriki?” 18Yesu a ku ka yena; “U ndzi vulela yini lonene? A ku na lonene, loko ku nga ri Xikwembu ntsena. 19
Dut. 5:16-20
U tiva Milawu leyi nge: ‘U nga tshuki u dlaya, u nga tshuki u oswa, u nga tshuki u yiva, u nga tshuki u humesa vumbhoni byo hemba, u nga dyeleli van'wana, u va ni xichavo ka tata wa wena ni ka mana wa wena.’ ”
20Munhu loyi a hlamula, a ku ka yena: “Mudyondzisi, hinkwaswo leswi ndzi swi hlayisile ku sukela evuntshweni bya mina.” 21Kuteloko Yesu a n'wi langutile, a n'wi rhandza, kutani a ku ka yena: “Wa ha pfumala xilo xin'we ntsena; famba, u ya xavisa hinkwaswo leswi u nga na swona, u nyika swisiwana, kutani u ta va ni xuma etilweni; kutani u ta, u ndzi landza.” 22Kambe munhu loyi a tsuva hi ku twa marito lawa, a famba a hlunamile, hikuva a a ri ni rifuwo lerikulu.
23Kutani Yesu a rhalarhala, a ku ka vadyondzisiwa va yena: “Swi ta nonon'hwa ngopfu eka lava nga ni rifuwo ku nghena eMfun'weni wa Xikwembu.” 24Vadyondzisiwa va hlamala swinene hi marito ya yena. Kambe Yesu a engeta a ku ka vona: “Vanakulorhi, swi nonon'hwa ngopfu ku nghena eMfun'weni wa Xikwembu.Van'wana va ri: swi nonon'hwa ngopfu eka lava tshembaka rifuwo, ku nghena eMfun'weni wa Xikwembu 25Swi nga olovela kamela ku nghena hi ntuva wa neleta,ntuva wa neleta, kumbe: xuva ra neleta ku ri ni leswaku mufuwi a nghena eMfun'weni wa Xikwembu.” 26Kutani ku hlamala ka vona ku engeteleleka; va vutisana, va ku: “Loko swi ri tano, ku nga pona mani xana?” 27Yesu a va languta a ku: “Loko va ri vanhu swa va tsandza, kambe a swi tsandzi Xikwembu, hikuva Xikwembu xi kota hinkwaswo.”
28Kutani Petro a ku ka Yesu: “Waswivo, hina hi tshikile hinkwaswo, hi ku landza.” 29Yesu a ku: “Ndzi tiyisile ndzi ri ka n'wina: Un'wana ni un'wana la tshikeke muti wa yena, kumbe makwavo wa xinuna kumbe wa xisati, kumbe mana wa yena, kumbe tata wa yena, kumbe vana, kumbe masimu, hikwalaho ka mina ni hikwalaho ka Evhangeli, 30ú ta nyikiwa swilo leswi ka dzana eminkarhini ya sweswi: hi leswaku tindlu, ni vamakwavo, ni vamanana, ni vana, ni masimu, swin'we ni ku xaniseka; kutani eminkarhini leyi taka, ú ta nyikiwa vutomi lebyi nga heriki. 31
Lk. 13:30
Kambe vanyingi lava nga va le mahlweni va ta va va le ndzhaku, ni va le ndzhaku va ta va va le mahlweni.”
32Loko va ha ri endleleni, va ri karhi va tlhandlukela eYerusalema, Yesu a a va rhangele mahlweni; vadyondzisiwa a va hlamala; ni vanhu lava a va va landzelela, a va chava; kutani a engeta a vitanela lava khume na vambirhi etlhelo, a va tivisa leswi nga ta n'wi humelela, 33a ku: “Vonani, hi tlhandlukela eYerusalema, kutani N'wana-wa-Munhu ú ta nyiketiwa eka vaprista lavakulu ni ka vatsari; va ta n'wi avanyisela rifu ni ku n'wi nyiketa eka vamatiko; 34va ta tlanga hi yena, va n'wi tshwutela marha, va n'wi ba hi minkhavi, va n'wi dlaya; kutani endzhaku ka masiku manharhu ú ta pfuka eku feni.”
35Yakobo na Yohane, vana va Zebediya, va ta ka yena, va ku: “Mudyondzisi, hi rhandza leswaku u hi endlela leswi hi nga ta ku kombela swona.” 36A ku ka vona: “Mi lava leswaku ndzi mi endlela yini xana?” 37Va ku ka yena: “Hi kombela ku nyikiwa leswaku hi tshama eMfun'weni wa wena lowo kwetsima, un'wana evokweni ra wena ra xinene, un'wana eka lera ximatsi.” 38
Yesu a ku ka vona: “A mi tivi lexi mi xi kombelaka. Xana mi nga swi kota ku nwela exinwelweni lexi ndzi nwelaka eka xona, ni ku khuvuriwa hi ku khuvula loku ndzi khuvuriwaka ha kona ke?” 39Va ku ka yena: “Hi nga swi kota.” Yesu a ku ka vona: “Kunene mi ta nwela exinwelweni lexi ndzi nwelaka eka xona, mi ta khuvuriwa hi ku khuvula loku ndzi khuvuriwaka ha kona; 40kambe loko ku ri ku tshama evokweni ra mina ra xinene, hambi ka lera ximatsi, a hi mina ndzi nga mi nyikaka swona, kambe swi ta va swa lava swi lunghiseriweke vona.”
41Kutani lava khume, loko va twa mhaka leyi, va hlundzukela Yakobo na Yohane. 42
Kavaloko Yesu a va vitana a ku ka vona: “Ma swi tiva leswaku lava tivulaka tihosiKumbe: lava vuriwaka tihosi ta matiko va ma fuma hi ntamu; na vona vakulukumba va matiko lawa va ma fuma hi matimba. 43
Mk. 9:35
Lk. 22:26
Kambe swi nga tshuki swi va tano exikarhi ka n'wina; un'wana ni un'wana la lavaka ku va lonkulu exikarhi ka n'wina, a a ve mutirheli wa n'wina; 44naswona, un'wana ni un'wana la lavaka ku va wa le mahlweni exikarhi ka n'wina, a a ve nandza wa hinkwavo; 45hikuva na yena N'wana-wa-Munhu, a nga telanga ku ta tirheriwa, kambe ku tirhela van'wana ni ku nyiketa vutomi bya yena ku kutsula lavo tala.”
46Va fika eYeriko. Kakuloko a huma eYeriko, swin'we ni vadyondzisiwa va yena, ni ntshungu lowukulu, Bartimiya lowo-fe-mahlo, n'wana Timiya, a a tshamile kusuhi ni ndlela, a ri karhi a kombela. 47Loko a twa leswaku i Yesu wa Nazareta la taka, a sungula ku huwelela, a ku: “Yesu N'wana Davhida, ndzi twele vusiwana!” 48Lavo tala va n'wi tshinya leswaku a miyela; kambe yena a engeta a huwelela, a ku: “N'wana Davhida, ndzi twele vusiwana!” 49Kutani Yesu a yima, a ku: “N'wi vitaneni!” Va vitana lowo-fe-mahlo, va ku ka yena: “Tiyisa mbilu, suka u yima, wa ku vitana.” 50Kavaloko a hluvula jasi ra yena, a tlula, a ta ka Yesu. 51Kutani Yesu a n'wi vutisa a ku: “U lava yini? Ndzi nga ku pfuna hi yini?” Lowo-fe-mahlo a ku ka yena: “Mufundhisi, ndzi navela ku tlhela ndzi vona!” 52Yesu a ku ka yena: “Famba, ku pfumela ka wena ku ku hanyisile.” Hi nomu lo a tlhela a vona, kutani a landza Yesu.


text:
Nthunduluka
Nthunduluka wu tala ku mila laha ku omeke swinene, laha misava ya kona yi nga ya ntima ku fana ni le xidakeni. Misava ya kona yi tlhela yi va ya vumba. Murhi lowu wu na mitwa yo ka yi nga talanga, yi tlhela mitwa ya kona yi nga tontswanga. Mihandzu ya murhi wa nthunduluka yi vuriwa tinthundluka. Mihandzu ya murhi lowu yi na muhlovo wa rihlaza loko yi nga vupfanga kasi loko yi vupfile yi ni muhlovo wo tshwuka.[1]
Matirhisele[Lulamisa | edit source]
Ntirho wa Matluka ya Nthunduluka:[Lulamisa | edit source]
Matluka ya murhi lowu ma tirhisiwa ku tshungula vuvabyi bya mahlo na mukhuhlwana.[1][2]
Ntirho wa timintsu ta Nthunduluka:[Lulamisa | edit source]
Timitsu tona ti tirhisiwa ku tshungula vuvabyi bya lendzeni, ku vava ka khwiri na swilondzo emirini wa munhu. Nakambe murhi lowu wu tshungula vuvabyi bya ku tsakamisa na vusiku.[2][1]
Mintirho yin'wana:[Lulamisa | edit source]
Vanwana vanhu va tirhisa murhi lowu eka ku ti sirhelela eka timhaka to tika. Vanhu va teka mahanti va endla ntsambu kutani va tsimba exisutini.[1]
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 MALAMULE, R.J (2015). "Mathyelo ya mavito ya minsinya yo tshungula mavabyi eka Skhukhuza, eMpumalanga: Maendlelo ya Onomasitiki". University of Limpopo.
- ↑ 2.0 2.1 Grant, R (2000). Sappi tree spotting: Lowveld, including Kruger National Park. Pretoria: Jacana Media (Pty) Ltd. p. 115.


text:
Squirrelfish
Dzina ḽa muṱa ḽo ḓoweleyaho
Squirrelfish
Dzina ḽa tshi saitsi
Myripristinae
Tshivhumbeo
U swika kha 50 cm, yo linganelaho ndi 18 cm.
Ṱhaluso
Yo lala ya vha na tshivhumbeo tsho ṱandavhuwelaho matungo. Ya vha na makwanda. Na mutshila wo no nga forogo, na maṱo mahulwane na na ningo ya blunt. Kanzhi I vha ina muvhala mutsuku, na minwe ine ya vha yo rambalala.
Nḓivho yo ḓoweleyaho
Muṱa hoyu ndi 8 wa vha na tshaka dza 84. Ndi muṱa wa khovhe dza maswole. I wanala zwikwarani musi hu nga masiari nahone dzi vha dzo dzumbama. Dzi zwima hu vhusiku, I funa fhethu hune havha na zwithu zwa u khwaṱha. Dzinwe dzi vha dzi na muṱodo tsini na gelo une wa vha khombo. Iya kudzela makumba.
Kuḽele
Dzi ḽa dzi algae plankton
U phaḓaladziwa
Dzi wanala kha nyimelo dzoṱhe tenda havha na vhuḓalo ha maḓi.
Zwigwada zwo ḓoweleyaho
Squirrelfish - Sargocentron diadema
Saber squirrelfish - Sargocentron spiniferum
Tailspot squirrelfish - Sargocentron caudimaculatum


text:
Miloti ya Davhida leyi nga xitsundzuxo.38 Yehovha Xikwembu xanga, u nga ndzi tshinyi u hlundzukile,Hambi ku ri ku ndzi lulamisa u karihile.+2 Hikuva miseve ya wena yi ndzi tlhave ku ya fika endzenindzeni ka mina,Ni voko ra wena ra ndzi tshikilela.+3 Ndza vabya hikuva u ndzi hlundzukerile.Marhambu ya mina a ma na ku rhula hikwalaho ka xidyoho xa mina.+4 Hikuva milandzu ya mina yi tele ngopfu;+Yi ndzi tika ku fana ni ndzhwalo wo tika lowu ndzi tsandzekaka ku wu rhwala.5 Timbanga ta mina ta nun’hwa naswona ti ni vopfuHikwalaho ka vuphukuphuku bya mina.6 Ndza tikeriwa naswona ndzi ni gome;Ndzi fambafamba siku hinkwaro ndzi ri karhi ndzi rila.7 Ndza tshwa endzeni ka mina;Miri wa mina hinkwawo wu ni switlhavi.+8 Ndzi hele matimba naswona a ndza ha koti nchumu;Ndzi le ku konyeni, mbilu ya mina yi karhatekile swinene.9 Yehovha Xikwembu xanga, wa swi tiva hinkwaswo leswi ndzi swi navelaka,Naswona wa ndzi twa loko ndzi konya.10 Mbilu ya mina yi bela ehenhla, ndzi hele matimba,A ndza ha voni kahle.+11 Vanghana va mina a va ha ri na mhaka na mina hikwalaho ka vuvabyi bya mina,Lava ndzi tivaka va fambela ekule na mina.12 Lava lavaka ku ndzi dlaya va ndzi rhiyile;Lava lavaka ku ndzi vavisa va vulavula ku biha hi mina;+Va tshamela ku endla maqhinga siku hinkwaro.13 Kambe a ndzi nge va yingisi ku fana ni munhu la feke tindleve;+A ndzi nge wu pfuli nomu wa mina ku fana ni la nga vulavuriki.+14 Ndzi fana ni munhu loyi a nga twikiLoyi a nga kotiki ku tivulavulela.15 Hikuva ndzi rindzele wena Yehovha,+U ndzi hlamurile Yehovha Xikwembu xanga.+16 Hikuva ndzi te: “Va nga tibumi ha minaKumbe va tsaka loko nenge wa mina wu rheta.”17 Hikuva a ndzi ri kusuhi ni ku wa,Naswona a ndzi tshamela ku twa ku vava.+18 Ndzi boxe nandzu wa mina;+Xidyoho xa mina a xi ndzi karhata.+19 Kambe valala va mina va ni matimba,*Lava ndzi vengaka handle ka xivangelo va tele.20 Loko ndzi va endlela leswinene va ndzi tlherisele hi leswo biha;A va ndzi alela ku endla leswinene.21 Yehovha, u nga ndzi tshiki.U nga vi ekule na mina wena Xikwembu xanga.+22 Hatlisa u ta ndzi pfuna,Yehovha muponisi wanga.+
Tinhlamuselo ta le hansi
^ Kumbexana “Ndzi ni valala vo tala, handle ka xivangelo.”
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA (NKANDZIYISO LOWU PFUXETIWEKE WA 2020 )


text:
21
Ho vha hu na munna wa tsinde ḽa Livi we a vha o dzea musadzi wa Mulivi. 2
Musadzi a vhifha muvhilini a beba ṅwana wa mutukana. Nga u vhona lunako lwa uyo ṅwana, a mu dzumba miṅwedzi miraru. 3Musi a si tsha kona u mu dzumba, a mu wanela tshirundu tsha ṱhanga, a tshi fhoma nga tshigonṱiri, a longa uyo ṅwana ngomu hatsho, a tshi vhea vhukati ha ṱhanga lumemeni lwa mulambo. 4Khaladzi a ṅwana a ima kule u vhona tshine tsha nga itea khae. 5Huno ṅwananyana wa Farao a tsela mulamboni u yo ṱamba, vhananyana vhane vha mu shumela vhone vha tshi khou tshimbila khunzikhunzini ya mulambo. A vhona tshirundu vhukati ha ṱhanga, a ruma mushumi wawe wa musidzana uri a yo tshi dzhia. 6Ene muṋe a vula a sedza, a vhona ṅwana wa mutukana a tshi khou lila; a mu pfela vhuṱungu. A ri, “Hoyu ndi ṅwana wa muṅwe wa Vhaheberu.”
7Ndi hone khaladzi a uyo ṅwana a tshi vhudzisa ṅwananyana wa Farao a ri, “Ndi yo vha ṱoḓela muleli kha vhasadzi vha Vhaheberu ane a ḓo vha mamisela uyu ṅwana naa?”
8Ṅwananyana wa Farao a mu fhindula a ri, “Ndi zwone, tshimbilani!” Musidzana uyo a ya a vhuya na mme a ṅwana vhukuma. 9Ṅwananyana wa Farao a mu vhudza a ri, “Nga vha ṱuwe na ṅwana hoyu vha mmamisele ene a vhuye a thanye. Nṋe ndi ḓo vha pfufha.” Ndi hone uyo musadzi a tshi dzhia uyo ṅwana a yo mu lela. 10Musi uyo ṅwana o no thanya, a mu isa ha ṅwananyana wa Farao, a vha ṅwana wawe. A ri u pfi Mushe nge a ri, “Ndo mu ṋula maḓini.”Dzina ḽa Mushe ḽi ṱoḓou fana na ipfi ḽa Tshiheberu ḽine ḽa amba “u ṋula”.
11
Musi Mushe o no vha munna, a tshimbila a tshi dalela vhathu vha hawe, a vhona vha tshi konḓiselwa vhutshilo, zwa mu ḽisa mbilu. A vhona Muegipita a tshi khou rwa Muheberu wa hawe. 12A livha-livha a vhona hu si na muthu, a mbo ḓi vhulaha Muegipita a mu dzumba muṱavhani.
13Nga matshelo a vhuya, a wana Vhaheberu vhavhili vha tshi khou lwa. A vhudzisa o levhaho a ri, “Ni rwelani wa haṋu?” 14Uyo munna a fhindula a ri, “No vhewa nga nnyi uri ni vhe muvhusi na muhaṱuli washu? Kani ni ṱoḓa u mmbulaha-vho unga uḽa Muegipita?” Mushe a farwa nga nyofho. A elekanya a ri, “Vhukumakuma zwe nda ita zwi vho ḓivhiwa.”
15
Musi Farao a tshi pfa mafhungo ayo a linga uri Mushe a vhulawe, hone Mushe a shavha Farao a livha shangoni ḽa Midiani. A swika a dzula fhasi tsini ha iṅwe bidzi. 16Huno tshifhe wa Midiani o vha e na vhananyana vhaṱanu na vhavhili. Vha ḓa u ka maḓi uri vha ḓadze mikungwa nngu dza khotsi avho dzi nwe. 17Ha swika vhalisa vha vha thatha, hone Mushe a vha lamulela a nwisa nngu dzavho.
18Musi vha tshi humela ha khotsi avho Reuele, a vha vhudzisa a ri, “Khezwi ṋamusi no ṱavhanya u vhuya?” 19Vhone vha fhindula vha ri, “Muṅwe Muegipita o ri lamulela kha vhalisa, a ita na u ri kela maḓi a nwisa sambi ḽa nngu.” 20A vhudzisa vhananyana vhawe a ri, “Zwino u ngafhi? No mu sielani henengei? Iyani ni mu vhidze a ḓe a ḽe na riṋe.”
21Ndi hone Mushe a tshi vho tenda u dzula na uyo munna, Reuele a mu ṋea ṅwananyana wawe Tsiphora a vha musadzi wawe. 22Tsiphora a beba ṅwana wa mutukana, Mushe a ri u pfi Gerisoni (Ndi mueni), nge a ri, “Ndi mutsinda shangoni ḽisili.”
U vhidzwa ha Mushe
23Hó no fhela miṅwaha minzhi, khosi ya Egipita ya fa. Vhaisraele vho vha vha tshi khou ḓi gomela vhupulini, vha ṱavha mukosi uri Mudzimu a vha farise. Tshililo tshavho tsha swika ha Mudzimu. 24
26:3-4
28:13-22
Mudzimu a pfa u gomela havho, a humbula mulanga wawe we a vhofha na Abrahamu na Isaka na Jakopo. 25Mudzimu a sedza u tambula ha Vhaisraele, zwa mu dina.