text:
LESWI NGA PFUNAKA NDYANGU | KU KURISA VANA
Pfuna N’wana Wa Wena Leswaku A Twisisa Ku Cinca Ka Miri
NTLHONTLHO
Swi tikomba onge a ko va tolo kunene laha a wu xinge ricece ra wena. Sweswi se i xinhwanyetana kumbe xifanyetana—i ntiyiso leswaku wa ha ri n’wana, kambe se u nghene emalembeni ya vuntshwa, laha miri wakwe wu sungulaka ku cinca.
U nga xi pfuna njhani xifanyetana kumbe xinhwanyetana xa wena ku twisisa ku cinca ka miri wa xona, loku pfilunganyaka naswona minkarhi yin’wana ku tshikilelaka?
LESWI U FANELEKE U SWI TIVA
Ku cinca ka miri ku sungula hi nkarhi lowu nga faniki. Ku nga hatla ku sungula eka vana va malembe ya nhungu ku ya eka 15 kumbe ku tlula. Buku leyi nge Letting Go With Love and Confidence yi ri: “Ndlela leyi miri wu cincaka ha yona a yi fani.”
Ku cinca ka miri swi nga endla muntshwa a nga titshembi. Vantshwa va nga ha khumbeka hi ku olova hi ndlela leyi vanhu van’wana va va langutaka ha yona. Jaha leri vuriwaka Jared * ri ri: “A ndzi khathala hi ndlela leyi a ndzi languteka ha yona ni ku endla swilo. Loko ndzi ri exikarhi ka vanhu, a ndzi tivutisa loko va anakanya leswaku ndzi munhu la nga tolovelekangiki.” Loko swirhumbana swi huma exikandzeni swi nga endla leswaku u khomiwa hi tingana. Kellie loyi a nga ni malembe ya 17 u ri: “A ndzi vona onge xikandza xa mina a xi hlaseriwa hi swin’wana! Ndzi tsundzuka ndzi rila ndzi tlhela ndzi tivona ndzi bihile.”
Lava miri wa vona wu hatlaka wu cinca va va ni mintlhontlho. Swi tano ngopfungopfu hi swinhwanyetana hikuva swi nga ha hlekuriwaka loko xivumbeko xa mimiri ya swona xi cinca. Buku leyi nge A Parent’s Guide to the Teen Years yi ri: “Nakambe swi le khombyeni ro koka rinoko ra majaha lama kuleke, lama hakanyingi ma tiyimiseleke ku va ni ntokoto wo endla timhaka ta masangu.”
Ku cinca ka miri a swi vuli ku kula. Swivuriso 22:15 yi ri: “Vuphukuphuku byi tsimbiwe embilwini ya mufana.” Ku cinca ka miri a ku cinci leswi vuriwaka hi tsalwa leri. Buku leyi nge You and Your Adolescent yi vula leswaku muntshwa a nga ha languteka a kurile, kambe sweswo “a swi vuli swona leswaku u ni vuswikoti byo endla swiboho swa vutlhari, u ni vutihlamuleri, wa tikhoma kumbe u endla swilo swin’wana leswi [kombisaka] leswaku se u kurile.”
LESWI U NGA SWI ENDLAKA
Vulavula ni vana hi ku cinca ka miri ku nga si sungula. Endla leswaku n’wana wa wena a tiva leswi a faneleke a swi langutela, ngopfungopfu hi ku ya enkarhini (eka xinhwanyetana) ni ku huma ka mbewu ya vununa (eka xifanyetana). Sweswo swi sungula hi xitshuketa naswona swi nga pfilunganya hambi ku ri ku chavisa, a swi fani ni ku cinca ka miri loku endlekaka hakatsongotsongo. Loko u vulavula hi timhaka teto, sungula bulo hi ndlela leyinene—ku cinca ka miri ku kombisa leswaku se wa kula.—Nawu wa Bibele: Pisalema 139:14.
Vana ni vuxiyaxiya. Jaha leri vuriwaka John ri ri: “Loko vatswari va mina va vulavule na mina hi ku cinca koloko, a va nga vulavuli hi ku kongoma. Ndzi navela onge loko a va vulavule na mina hi ku kongoma.” Alana, loyi a nga ni malembe ya 17 na yena u titwa hi ndlela leyi fanaka. U ri: “Manana u ndzi pfunile leswaku ndzi twisisa ku cinca loku a ndzi ku vona, kambe ndzi navela onge loko a a ndzi pfune leswaku ndzi langutana na kona hi ndlela yo antswa.” Hi dyondza yini emhakeni leyi? Hambiloko swi khomisa tingana, vulavula ni n’wana wa wena hi swilo hinkwaswo leswi nga ta endleka loko miri wakwe wu sungula ku cinca.—Nawu wa Bibele: Mintirho 20:20.
Vutisa swivutiso leswi nga ta endla leswaku mi bula. Leswaku u va endla va titwa va ntshunxekile, sungula ku vulavula hi leswi endlekaka eka van’wana loko miri wa vona wu cinca. Hi xikombiso, u nga ha vutisa xinhwanyetana xa wena u ku: “Xana un’wana wa vadyondzikuloni u tshame a vulavula hi ku ya enkarhini?” “Xana vana van’wana va endla xihlekiso hi swinhwanyetana leswi mimiri ya swona yi hatlaka yi cinca?” U nga ha vutisa xifanyetana xa wena u ku: “Xana vana van’wana va hlekula lava mimiri ya vona yi hlwelaka ku cinca?” Loko vantshwa va sungula ku vulavula hi ndlela leyi van’wana va khumbekaka ha yona loko mimiri ya vona yi cinca, swi nga ha va olovela ku vulavula hi leswi va titwisaka xiswona ni leswi va swi tivaka. Loko va endla tano, landzela xitsundzuxo xa Bibele lexi nge: “Hatlisa emhakeni yo twa, [u] nonoka emhakeni yo vulavula”—Yakobo 1:19.
Pfuna n’wana wa wena wa muntshwa leswaku a kula hi “vutlhari lebyi pfunaka ni vuswikoti byo ehleketa.” (Swivuriso 3:21) Ku va emalembeni ya vuntshwa a swi fambisani ni ku cinca ka miri ni ndlela leyi u titwaka ha yona ntsena. Hi nkarhi wolowo, vuswikoti byo anakanya bya n’wana wa wena wa muntshwa bya kula, lebyi nga ta n’wi pfuna leswaku a endla swiboho leswinene loko se a kurile. Tirhisa nkarhi lowu leswaku u dyondzisa n’wana wa wena wa muntshwa ku va ni timfanelo letinene.—Nawu wa Bibele: Vaheveru 5:14.
U nga heli matimba. Vantshwa vo tala va tikomba va nga swi lavi ku vulavula ni vatswari va vona hi ku cinca loku vaka kona emirini ya vona, kambe u nga kanganyiseki. Buku leyi nge You and Your Adolescent yi ri: “Vantshwa lava endlaka onge loko va byeriwa swo karhi a va swi tsakeli, va phirheka, va nyenyetseka kumbe va nga lavi ku yingisa, va nga ha nhlokohata rito rin’wana ni rin’wana leri u ri vulaka.”
^ ndzim. 8 Mavito ma cinciwile exihlokweni lexi.
DYONDZA SWO TALA
Ku Hlomisela Vantshwa Leswaku Va Va Ni Vutihlamuleri Loko Se Va Kurile
Xana u kurisa n’wana la nga emalembeni ya kondlo-a-ndzi-dyi? Loko swi ri tano, i yini leswi u nga swi endlaka ku pfuna n’wana wa wena a va ni vutihlamuleri?


c: text/html

text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Yeremiya 23:1-40
23 “Khombo eka varisi lava lovisaka ni ku hangalasa tinyimpfu ta madyelo ya mina,”+ ku vula Yehovha.2 Hikokwalaho ku lwisana ni varisi lava risaka vanhu va mina, Yehovha Xikwembu xa Israyele u te: “N’wina mi hangalase tinyimpfu ta mina; mi tshamela ku ti hlongola, naswona a mi ti nyikanga nyingiso.”+“Maswivo, ndzi hundzuluxela nyingiso eka n’wina hikwalaho ka vubihi bya swiendlo swa n’wina,”+ ku vula Yehovha.3 “Mina ndzi ta hlengeleta masalela ya tinyimpfu ta mi-na ematikweni hinkwawo lawa ndzi ti hangalaseleke eka wona,+ ndzi ta ti tlherisela emadyelweni ya tona,+ kunene ti ta tswalana ti andza.+4 Kutani ndzi ta veka varisi lava va nga ta ti risa;+ a ti nge he chavi, hambi ku ri ku chavisiwa hi xo karhi,+ ni yin’we a yi nge lahleki,” ku vula Yehovha.5 “Waswivo! Masiku ma ta,” ku vula Yehovha, “kutani ndzi ta humesela Davhida hluke ro lulama.+ Kunene hosi yi ta fuma+ kutani yi endla hi vutlhari ni ku tirhisa vululami ni ku tshembeka etikweni.+6 Emasikwini ya yena Yuda u ta ponisiwa,+ kutani Israyele u ta tshama a sirhelelekile.+ Kutani vito ra yena leri a nga ta vitaniwa ha rona hi leri, Yehovha I Ku Lulama Ka Hina.”+7 “Hikokwalaho, waswivo, masiku ma ta,” ku vula Yehovha, “a va nge he vuli va ku, ‘Yehovha wa hanya loyi a humeseke vana va Israyele etikweni ra Egipta,’+8 kambe va ta ku, ‘Yehovha wa hanya loyi a humeseke, a tlhela a tisa vana va yindlu ya Israyele va huma etikweni ra le n’walungwini ni le matikweni hinkwawo lawa ndzi va hangalaseleke eka wona,’ kunene va ta tshama emisaveni ya vona.”+9 Malunghana ni vaprofeta, mbilu ya mina yi tshovekile endzeni ka mina. Marhambu ya mina hinkwawo ma sungule ku tsekatseka. Ndzi kotisa munhu la dakweke,+ naswona ndzi kotisa munhu la tiyeke emirini loyi a hluriweke hi vhinyo, hikwalaho ka Yehovha ni hikwalaho ka marito yakwe yo kwetsima.10 Hikuva tiko ri tele+ vaoswi.+ Hikuva tiko ra rila+ hikwalaho ka ndzhukano, madyelo ya le mananga ma omile;+ naswona maendlelo ya vona ma bihile, ni matimba ya vona a ma lulamanga.11 “Hikuva muprofeta ni muprista va nyamisiwile.+ Naswona endlwini ya mina ndzi kume vubihi bya vona,”+ ku vula Yehovha.12 “Hikokwalaho ndlela ya vona yi ta fana ni tindhawu+ leti rhetaka laha ku dzwihaleke, laha va nga ta susumeteriwa kona, va wa.”+“Hikuva ndzi ta va tisela khombo, lembe ra ku nyikiwa ka vona nyingiso,”+ ku vula Yehovha.13 “Eka vaprofeta va Samariya+ ndzi vone xiendlo lexi nga fanelangiki. Va endle kukota vaprofeta lava hlohloteriwaka hi Bali,+ naswona va tshamela ku tsendzelekisa vanhu va mina,+ ku nga Israyele.14 Kutani eka vaprofeta va Yerusalema ndzi vone swilo leswi chavisaka,+ ku oswa+ ni ku famba hi mavunwa;+ naswona va tiyise mavoko ya vaendli va leswo biha leswaku un’wana ni un’wana wa vona a nga tlheli+ evubihini bya yena. Eka mina hinkwavo va fana na Sodoma,+ ni vaaki va yena va fana na Gomora.”+15 Hikokwalaho Yehovha wa mavuthu u vulavule ku lwa ni vaprofeta a ku: “Waswivo, ndzi va dyisa xibaha, naswona ndzi ta va nwisa mati lama nga ni vuxungu.+ Hikuva eka vaprofeta va Yerusalema ku hume vugwinehi+ byi ya etikweni hinkwaro.”16 Yehovha wa mavuthu u te: “Mi nga ma yingisi marito ya vaprofeta lava va mi profetelaka wona.+ Va mi endla mi va va hava.+ Va vulavula xivono xa mbilu ya vona+—ku nga ri lexi humaka enon’wini wa Yehovha.+17 Hi ku phindha-phindha va byela lava va nga riki na xichavo eka mina va ku, ‘Yehovha u te: “N’wina mi ta va ni ku rhula.”’+ Kutani va byele un’wana ni un’wana loyi a fambaka hi ku sihalala ka mbilu+ yakwe va ku, ‘Ku hava khombo leri nga ta mi wela.’+18 Hikuva i mani loyi a yimeke entlaweni+ lowukulu wa Yehovha leswaku a vona ni ku twa rito ra yena?+ I mani loyi a nyikeleke nyingiso eritweni rakwe leswaku a ri twa?+19 Waswivo! Xidzedze xa Yehovha, vukarhi, kunene byi ta huma, ni xidzedze lexi ndzulukaka.+ Xi ta ndzuluka ehenhla ka nhloko ya lavo homboloka.+20 Ku hlundzuka ka Yehovha a ku nge tlheli kukondza a ku hetisisa,+ kukondza a hetisisa mianakanyo ya mbilu ya yena.+ Exiphen’wini xo hetelela xa masiku n’wina mi ta swi xiyisisa hi ku twisisa.+21 “Vaprofeta a ndzi va rhumanga, kambe vona va tsutsumile. A ndzi vulavulanga na vona, kambe vona va profetile.+22 Kambe loko a va yime entlaweni wa vanghana+ va mina, a va ta va va endle leswaku vanhu va mina va twa marito ya mina, naswona a va ta va va endle leswaku va tlhela endleleni ya vona yo biha ni le vubihini bya swiendlo swa vona.”+23 “Xana ndzi Xikwembu lexi nga ekusuhi,” ku vula Yehovha, “ku nga ri Xikwembu lexi nga ekule?”+24 “Kumbe, xana u kona munhu loyi a nga tumbetiwaka etindhawini ta vutumbelo kutani mina ndzi nga n’wi voni?”+ ku vula Yehovha.“Xana mina a ndzi ma tati matilo ni misava?”+ ku vula Yehovha.25 “Ndzi swi twile leswi vuriweke hi vaprofeta lava profetaka mavunwa hi vito ra mina,+ va ku, ‘Ndzi lorhile! Ndzi lorhile!’+26 Xana swi ta tshama ku fikela rini embilwini ya vaprofeta lava profetaka mavunwa ni lava va nga vaprofeta va vukanganyisi bya mbilu ya vona?+27 Va ehleketa ku rivarisa vanhu va mina vito ranga hi milorho ya vona leyi va tshamelaka ku rungulelana yona,+ hilaha vatata wa vona va ri rivaleke hakona vito ra mina hi mhaka ya Bali.+28 Muprofeta loyi a nga ni norho, a a rungule norho; kambe loyi a nga ni rito ra mina, a a vulavule rito ra mina hi ntiyiso.”+“Xana byanyi byi hlangana njhani ni mavele?”+ ku vula Yehovha.29 “Xana rito ra mina a ri fani ni ndzilo,”+ ku vula Yehovha, “ni ku fana ni hamula ya ku fula leyi fayaka ribye?”+30 “Hikokwalaho ndzi sola vaprofeta,”+ ku vula Yehovha, “lava va yivaka marito ya mina, un’wana ni un’wana eka nakulobye.”+31 “Waswivo, ndzi sola vaprofeta,” ku vula Yehovha, “lava va tirhisaka ririmi ra vona leswaku va vula, ‘Rito!’”+32 “Waswivo, ndzi sola vaprofeta va milorho ya mavunwa,” ku vula Yehovha, “lava va yi rungulaka va tlhela va tsendzelekisa vanhu va mina hikwalaho ka mavunwa+ ya vona ni hikwalaho ka ku tibuma ka vona.”+“Kambe mina a ndzi va rhumanga kumbe ku va lerisa. Hikwalaho a va nge va pfuni nikatsongo vanhu lava,”+ ku vula Yehovha.33 “Kutani loko vanhu lava kumbe muprofeta kumbe muprista, va ku vutisa, va ku, ‘Mpingu wa Yehovha i yini?’+ wena u ta va byela u ku, ‘“Hi n’wina—Oho mpingu wonghasi!+ Kunene ndzi ta mi tshika,”+ ku vula Yehovha.’34 Loko ku ri muprofeta kumbe muprista kumbe vanhu lava nge, ‘Mpingu wa Yehovha,’ ndzi ta hundzuluxela nyingiso eka munhu yoloye ni le ka ndyangu wakwe.+35 Un’wana ni un’wana u tshamela ku byela nakulobye ni un’wana ni un’wana a byela makwavo a ku, ‘Xana Yehovha u hlamule a ku yini? Xana Yehovha u vule yini?’+36 Kambe mi nga ha tlheli+ mi vulavula hi mpingu+ wa Yehovha, hikuva eka un’wana ni un’wana mpingu wu hundzuka rito rakwe,+ naswona mi hundzule marito ya Xikwembu lexi hanyaka,+ Yehovha wa mavuthu, Xikwembu xa hina.37 “U ta byela muprofeta u ku, ‘Xana Yehovha u ku hlamule a ku yini? Naswona Yehovha u vule yini?+38 Naswona loko mi tshamela ku vula mi ku “Mpingu wa Yehovha,” hikokwalaho Yehovha u te: “Hikwalaho ka leswi mi nge, ‘Rito leri i mpingu wa Yehovha,’ kasi a ndzi tshamela ku rhumela rito eka n’wina ndzi ku, ‘Mi nga tshuki mi ku: “Mpingu wa Yehovha,”’39 hikokwalaho hi mina loyi! Kutani ndzi ta mi honisa, hi ku helela,+ naswona ndzi ta mi tshika ni muti lowu ndzi mi nyikeke wona ni vatata wa n’wina—emahlweni ka mina.+40 Kutani ndzi ta veka ndzhukano ehenhla ka n’wina hilaha ku nga riki na makumu ni ku tsongahatiwa hilaha ku nga riki na makumu, leswi nga ta ka swi nga rivariwi.”’”+

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
NDZIMA 8
Xikwembu Xi Rhandza Vanhu Lava Baseke
“U ta tikombisa u basile eka loyi a tshamaka a basile.”—PISALEMA 18:26.
1-3. (a) Ha yini manana a tiyiseka leswaku n’wana wa yena u tshama basile ni ku languteka? (b) Ha yini Yehovha a lava leswaku vagandzeri vakwe va tshama va basile, naswona i yini leswi hi khutazaka leswaku hi lava ku tshama hi basile?
MANANA u lunghiselela xifanyetana xakwe leswaku a ta famba na xona. U xi hlambisa kahle ni ku xi ambexa timpahla letinene leti baseke. Wa swi tiva leswaku ku endla tano i swa risima swinene naswona wa swi tiva leswaku ndlela leyi n’wana wa yena a langutekaka ha yona ya n’wi khumba tanihi hi mutswari.
2 Tata wa hina la nge matilweni Yehovha, u lava leswaku malandza yakwe ma tshama ma basile. Rito ra yena ri ri: “U ta tikombisa u basile eka loyi a tshamaka a basile.” * (Pisalema 18:26) Yehovha wa hi rhandza; wa swi tiva leswaku hi hina lava nga ta pfuneka ngopfu hi ku va hi tshama hi basile. Nakambe u lava leswaku ndlela leyi hi langutekaka ha yona tanihi hi Timbhoni takwe yi nga soleki eka vanhu. Hakunene, ku languteka ka hina hi basile ni mahanyelo ya hina lamanene swi ta dzunisa vito ra Yehovha ku nga ri ku ri tisela xisandzu.—Ezekiyele 36:22; hlaya 1 Petro 2:12.
3 Ku tiva leswaku Xikwembu xi rhandza vanhu lava baseke swi hi khutaza ku tshama hi basile. Hi lava leswaku ndlela leyi hi hanyaka ha yona yi dzunisa Xikwembu hikuva ha xi rhandza. Nakambe hi lava leswaku na xona xi tama xi hi rhandza. Kutani a hi kambisiseni leswaku ha yini hi fanele ku tshama hi basile, leswi ku tshama hi basile swi vulaka swona ni ndlela leyi hi nga tshamaka hi basile ha yona. Ku tikambisisa hi ndlela leyi swi ta hi pfuna ku vona loko ku ri ni laha hi faneleke ku antswisa kona.
HA YINI HI LAVA KU TSHAMA HI BASILE?
4, 5. (a) Hi xihi xivangelo-nkulu lexi endlaka leswaku hi lava ku tshama hi basile? (b) Xana ku basa ka Yehovha ku vonaka hi ndlela yihi eka ntumbuluko lowu hi wu vonaka?
4 Yin’wana ya tindlela leti Yehovha a hi letelaka ha tona i ku hi vekela xikombiso. Hi yona mhaka leyi Rito ra yena ri hi khutazaka leswaku hi va “vatekeleri va Xikwembu.” (Vaefesa 5:1) Xivangelo-nkulu lexi endlaka leswaku hi lava ku tshama hi basile hi leswaku: Yehovha, Xikwembu lexi hi xi gandzelaka, xi basile, xi tengile naswona xa kwetsima eka hinkwaswo.—Hlaya Levhitika 11:44, 45.
5 Leswaku Yehovha u rhandza ku basa swi vonaka eka ntumbuluko wa yena lowu hi wu vonaka, tanihi leswi swi nga tano hi timfanelo ta yena to tala ni tindlela ta yena. (Varhoma 1:20) Misava yi vumbiwe yi va kaya leri baseke ra vanhu. Yehovha u endle leswaku ntumbuluko wu kota ku basisa moya ni mati. Ku ni switsongwatsongwana leswi kotaka ku basisa, swi hundzula thyaka ri va quva lerinene. Van’wasayense va kota ku tirhisa swin’wana swa switsongwatsongwana leswi ku basisa ndhawu leyi ku halakeke oyili ni thyaka rin’wana leri vangiwaka hi vanhu lava nga ni makwanga. Swi le rivaleni leswaku ku basa i nchumu wa risima eka “Muendli wa misava.” (Yeremiya 10:12) Ku fanele ku va ka risima ni le ka hina.
6, 7. Xana Nawu wa Muxe wu swi kandziyise njhani leswaku i swa risima leswaku lava gandzelaka Yehovha va tshama va basile?
6 Xivangelo xin’wana lexi endlaka hi lava ku tshama hi basile hi leswaku Yehovha, Mufumi wa hina la Tlakukeke u lava leswaku vagandzeri vakwe va tshama va basile. Eka Nawu lowu Yehovha a wu nyikeke Vaisrayele, ku basa a ku fambisana ni vugandzeri. Nawu a wu vula leswaku hi Siku ro Kombela ku Rivaleriwa Swidyoho, muprista lonkulu a a fanele ku hlamba kambirhi. (Levhitika 16:4, 23, 24) Vaprista lava hisaka magandzelo a va fanele va hlamba mavoko ni milenge ya vona va nga si endlela Yehovha magandzelo. (Eksoda 30:17-21; 2 Tikronika 4:6) Nawu a wu longoloxe swilo swo hambana-hambana swa kwalomu ka 70 leswi a swi ta endla munhu a va la nga basangiki. Loko Muisrayele a nga basanga a a nga fanelanga a va kona loko ku gandzeriwa, naswona loko o tlula nawu lowu minkarhi yin’wana xigwevo xa kona a ku ri rifu. (Levhitika 15:31) Un’wana ni un’wana la alaka ku tibasisa hi ndlela leyi faneleke, leswi a swi katsa ku hlamba miri hinkwawo ni ku hlantswa swiambalo swa yena, a a ta “dlayiwa exikarhi ka nhlengeletano.”—Tinhlayo 19:17-20.
7 Hambileswi hi nga lawuriwiki hi Nawu wa Muxe, kambe ku wu kambisisa swi hi pfuna ku vona ndlela leyi Xikwembu xi langutaka swilo ha yona. Swi le rivaleni leswaku Nawu lowu a wu swi veka erivaleni leswaku hinkwavo lava gandzelaka Xikwembu va fanele va basa. Yehovha a nga si cinca. (Malakiya 3:6) Vugandzeri bya hina a byi nge amukeleki eka yena loko byi nga ri “lebyi baseke ni lebyi nga nyamangiki.” (Yakobo 1:27) Kutani swi lava hi tiva leswi a swi lavaka emhakeni leyi.
LESWI KU TSHAMA HI BASILE EMAHLWENI KA XIKWEMBU SWI VULAKA SWONA
8. Xana Yehovha u lava leswaku hi tshama hi basile eka tindlela tihi ta vutomi bya hina?
8 Loko Bibele yi vulavula hi ku tshama hi basile a yi vulavuli hi ku basa emirini ntsena. Ku va lava baseke emahlweni ka Xikwembu swi khumba nchumu wun’wana ni wun’wana evuton’wini bya hina. Yehovha u lava leswaku hi tshama hi basile eka tindlela ta mune ta vutomi bya hina, ku nga ndlela leyi hi gandzelaka ha yona, mahanyelo ya hina, emianakanyweni ni le mirini. A hi kambisiseni leswi ha yin’we ya tindlela leti ta mune yi vulaka swona.
9, 10. Xana swi vula yini ku tshama hi basile eka ndlela leyi hi gandzelaka ha yona naswona Vakreste va ntiyiso va fanele va papalata yini?
9 Ku basa eka ndlela leyi hi gandzelaka ha yona. Ku basa eka ndlela leyi gandzelaka ha yona swi vula ku nga hlanganisi vukhongeri bya ntiyiso ni bya mavunwa. Loko Vaisrayele va suka eBabilona va tlhelela eYerusalema, a va fanele va yingisa xileriso lexi huhuteriweke, lexi nge: “Humani kona, mi nga khumbi nchumu lexi nga basangiki; . . . tshamani mi basile.” (Esaya 52:11) Vaisrayele a va tlhelela ekaya leswaku va ya pfuxeta vugandzeri bya Yehovha. Vugandzeri byolebyo a byi fanele ku va lebyi baseke, byi nga thyakisiwi hi swiendlo leswi nga nyamisaka vugandzeri bya Xikwembu, ku nga tidyondzo ni mikhuva ya vugandzeri bya le Babilona.
10 Na hina tanihi Vakreste va ntiyiso namuntlha hi fanele ku xiya leswaku hi nga thyakisiwi hi vugandzeri bya mavunwa. (Hlaya 1 Vakorinto 10:21.) Kambe swi lava hi va ni vuxiyaxiya swinene emhakeni leyi hikuva vugandzeri bya mavunwa byi tele ngopfu masiku lawa. Ematikweni yo tala, ku ni mindhavuko yo hambana-hambana ni swiendlo leswi fambisanaka ni tidyondzo ta vugandzeri bya mavunwa, ku fana ni mhaka ya leswaku loko munhu a fa ku ni nchumu wo karhi lowu nga fiki eka yena. (Eklesiasta 9:5, 6, 10) Vakreste va ntiyiso va papalata mikhuva leyi fambisanaka ni vugandzeri bya mavunwa. * A hi fanelanga hi pfumelela vanhu va hi sindzisa ku tlula milawu ya Bibele leyi khumbaka vugandzeri lebyi tengeke.—Mintirho 5:29.
11. Xana ku basa emahanyelweni swi katsa yini, naswona ha yini swi ri swa risima ku va hi tshama hi basile emahanyelweni?
11 Ku basa emahanyelweni. Ku basa emahanyelweni swi katsa ku papalata ku tikhoma loko biha etimhakeni hinkwato ta masangu. (Hlaya Vaefesa 5:5.) I swa risima ku va hi tshama hi basile emahanyelweni ya hina. Hilaha hi nga ta swi vona hakona eka ndzima leyi landzelaka ya buku leyi, hi fanele ku “balekela vumbhisa” leswaku hi ta tshama hi ri karhi hi rhandziwa hi Xikwembu. Lava endlaka vumbhisa va nga hundzuki “va nga ka va nga yi dyi ndzhaka ya mfumo wa Xikwembu.” (1 Vakorinto 6:9, 10, 18) Eka Xikwembu vanhu lava hi van’wana va lava va “nyenyetsaka hikwalaho ka thyaka ra vona.” Loko va nga tibasisi “xiavelo xa vona xi ta va . . . rifu ra vumbirhi.”—Nhlavutelo 21:8.
12, 13. Xana hi kwihi ku yelana loku nga kona exikarhi ka miehleketo ni leswi munhu a swi endlaka, naswona hi nga tshama hi basile emianakanyweni hi ndlela yihi?
12 Ku basa emianakanyweni. Leswi munhu a swi anakanyaka u hetelela a swi endla. Loko hi tshamela ku anakanya swo biha, swi nga endleka leswaku hi hetelela hi tikhome hi ndlela yo biha. (Matewu 5:28; 15:18-20) Kambe loko hi tshama hi anakanya hi swilo leswi baseke hi ta va ni mahanyelo lama baseke. (Hlaya Vafilipiya 4:8.) Xana hi nga tshama hi ri karhi hi anakanya hi swilo leswi baseke hi ndlela yihi? Xo sungula hi fanele ku papalata vuhungasi lebyi nga thyakisaka miehleketo ya hina. * Xa vumbirhi, hi nga tata miehleketo ya hina hi swilo leswinene hi ku tshama hi hlaya Rito ra Xikwembu.—Pisalema 19:8, 9.
13 Leswaku hi tama hi rhandziwa hi Xikwembu, i swa risima ku va hi tshama hi basile evugandzerini bya hina, emahanyelweni ni le mianakanyweni. Tindlela tin’wana leti nga hi pfunaka ku tshama hi basile ta hlamuseriwa eka tindzima tin’wana ta buku leyi. A hi kambisiseni ndlela ya vumune ku nga ku basa emirini.
XANA HI NGA TSHAMA HI BASILE EMIRINI HI NDLELA YIHI?
14. Ha yini ku basa emirini ku nga ri mhaka leyi un’wana ni un’wana wa hina a faneleke a tivonela leswaku u yi huma njhani?
14 Ku basa emirini swi katsa ku basisa ni ndhawu leyi hi tshamaka eka yona. Xana un’wana ni un’wana u fanele ku vona leswaku u huma njhani emhakeni leyi? A swi tano eka vanhu lava gandzelaka Yehovha. Hilaha swi kombisiweke hakona, ku basa ka hina emirini i swa risima eka Yehovha ku nga ri hileswi swi hi pfunaka ntsena kambe hileswi hi n’wi yimelaka laha emisaveni. Ehleketa hi xifaniso lexi tirhisiweke eku sunguleni ka ndzima leyi. Loko wo vona n’wana la tshamaka a lo hliki hi thyaka, xana a swi ku endli u ehleketa leswaku vatswari va yena a va khathali? A hi lavi leswaku ndlela leyi hi langutekaka ha yona, yi tisa xisandzu eka Tata wa hina la nge matilweni kumbe yi endla leswaku vanhu lava hi va chumayelaka va nga hi yingisi. Rito ra Xikwembu ri ri: “A hi nyiki xivangelo ni xin’we xa ku khunguvanyeka hi ndlela hambi yi ri yihi, leswaku vutirheli bya hina byi nga kumiwi byi ri ni xihoxo; kambe hi ndlela yin’wana ni yin’wana hi tibumabumela tanihi vatirheli va Xikwembu.” (2 Vakorinto 6:3, 4) Xana hi nga tshama hi basile emirini hi ndlela yihi?
15, 16. Xana ku basa swi katsa yini, naswona swiambalo swa hina swi fanele swi languteka njhani?
15 Ku basa emirini ni ndlela leyi hi langutekaka ha yona. Hambileswi mindhavuko ni mahanyelo swi hambanaka hi ku ya hi tindhawu, hi nga swi kota ku kuma mati ni xisibi xo hlamba nkarhi ni nkarhi ni ku tiyiseka leswaku hina ni vana va hina hi tshama hi basile. Ku tshama hi basile swi lava leswaku hi hlamba mavoko ya hina hi mati ni xisibi hi nga si dya kumbe ku khoma swakudya, loko hi huma exihambukelweni ni loko hi heta ku cinca n’wana napukeni kumbe ku ri hlantswa. Ku hlamba mavoko hi xisibi ni mati swi nga sivela mavabyi ni ku ponisa vutomi. Swi nga pfuna ni ku sivela ku tluletana mavabyi, hi ndlela yoleyo vanhu a va nge ngheniwi hi mavabyi yo fana ni vuvabyi bya ku chuluka. Eka matiko lama ku nga riki ni tiphayiphi leti fambisaka thyaka, swi nga va swinene loko thyaka ra le xihambukelweni ro celeriwa hilaha Vaisrayele a va endla hakona khale.—Deteronoma 23:12, 13.
16 Tinguvu ta hina na tona ti fanele ku tshama ti ri karhi ti hlantswiwa leswaku ti ta tshama ti basile naswona ti languteka. Leswi a swi vuli leswaku Mukreste u fanele ku ambala swiambalo leswi durhaka kumbe leswi nga efexenini kambe swiambalo swakwe swi fanele swi va leswi baseke ni ku xiximeka. (Hlaya 1 Timotiya 2:9, 10.) Ku nga khathariseki leswaku hi le kwihi, ndlela leyi hi langutekaka ha yona yi fanele ku “sasekisa dyondzo ya Muponisi wa hina, Xikwembu.”—Tito 2:10.
17. Ha yini makaya ya hina ni nhundzu ya hina swi fanele ku tshama swi basile ni ku languteka?
17 Kaya ra hina ni nhundzu ya hina. A swi lavi hi kala hi va ni kaya ra manyunyu, kambe ri fanele ri va leri baseke ni ku languteka hilaha swi nga kotekaka hakona. Hilaha ku fanaka loko hi tirhisa movha ku ya eminhlanganweni ya vandlha wu fanele ku va lowu baseke ni ku languteka endzeni ni le handle. Hi nga rivali leswaku loko kaya ra hina ni laha hi tshamaka kona ku basile, sweswo hi swoxe swi tisa ku dzuneka eka Xikwembu lexi hi xi gandzelaka. Phela, hi dyondzisa vanhu leswaku Yehovha i Xikwembu lexi baseke lexi nga ta “lovisa lava onhaka misava,” ni leswaku Mfumo wa yena wu ta hundzula misava leyi yi va paradeyisi ku nga ri khale. (Nhlavutelo 11:18; Luka 23:43) Hi lava leswaku makaya ya hina ni nhundzu ya hina swi komba leswaku hi lunghekele ku ya hanya emisaveni leyintshwa.
18. Xana hi nga yi xixima njhani Holo ya hina ya Mfumo?
18 Ndhawu leyi hi gandzelaka eka yona. Ku rhandza ka hina Yehovha swi endla leswaku hi xixima Holo ya hina ya Mfumo, ku nga ndhawu leyi hi gandzelaka Xikwembu xa hina xa ntiyiso eka yona emugangeni wa ka hina. Loko vanhu va sungula ku ta eHolweni ya Mfumo hi lava leswaku va tsaka ha yona. Swi lava leswaku yi basisiwa nkarhi ni nkarhi ni ku lunghisiwa laha ni lahaya leswaku yi ta tshama yi languteka. Hi xixima Holo ya hina ya Mfumo hi ku yi basisa hilaha hi nga kotaka hakona. I mfanelo ku va hi tinyiketa ku ya basisa ni ku ya “pfuxa ni ku lunghisa” ndhawu leyi hi gandzelaka eka yona. (2 Tikronika 34:10) Swi tano ni loko hi hlangana eka Holo ya Tinhlengeletano kumbe ndhawu yin’wana leyi lunghiseleriweke tinhlengeletano.
KU TIBASISA EKA MIKHUVA NI SWIENDLO LESWI THYAKEKE
19. Leswaku hi tshama hi basile emirini swi lava leswaku hi papalata yini, naswona Bibele yi hi pfuna njhani emhakeni leyi?
19 Leswaku hi tshama hi basile emirini, swi lava hi papalata mikhuva ni swiendlo swo fana ni ku dzaha, ku nwa ngopfu byala kumbe ku tirhisa tiphilisi leti godzombelaka ku nga ri hi xikongomelo xo horisa mavabyi yo karhi kumbe swin’wana leswi cincaka xiyimo xa miehleketo ya munhu. Bibele a yi boxi hi ku kongoma swiendlo ni mikhuva hinkwayo leyi thyakeke ni leyi nyenyetsaka, leyi kumekaka hinkwako-nkwako namuntlha kambe yi ni milawu leyi kombaka ndlela leyi Yehovha a titwaka ha yona hi swilo swo tano. Hikwalaho ka leswi hi tivaka leswaku Yehovha u titwa njhani hi timhaka to tano, rirhandzu ra hina eka yena ri hi susumetela ku endla leswi nga ta tsakisa mbilu yakwe. A hi kambisiseni milawu ya ntlhanu ya Matsalwa.
20, 21. Hi yihi mikhuva leyi Yehovha a lavaka leswaku hi yi papalata, naswona hi xihi xivangelo lexi twalaka lexi endlaka leswaku hi endla tano?
20 “Leswi hi nga ni switshembiso leswi, varhandziwa, a hi tibasiseni eka swilo hinkwaswo leswi nyamisaka nyama ni moya, hi hetisekisa vukwetsimi hi ku chava Xikwembu.” (2 Vakorinto 7:1) Yehovha u lava leswaku hi nga lawuriwi hi mikhuva leyi thyakisaka miri wa hina kutani yi onha vuxaka bya hina ni Xikwembu ni mianakanyo ya hina. Xisweswo swi lava hi papalata mikhuva leyi tiviwaka leswaku yi godzomberisa miri ni mianakanyo ya hina.
21 Bibele yi hi nyika xivangelo lexi twalaka xo va ‘hi tibasisa eka swilo hinkwaswo leswi nyamisaka.’ Xiya leswaku 2 Vakorinto 7:1 yi sungula hi ku: “Leswi hi nga ni switshembiso leswi.” Xana hi swihi switshembiso leswi ku vulavuriwaka hi swona? Hilaha swi tsariweke hakona eka tindzimana ta ndzima 6, Yehovha u tshembisa leswaku: “Ndzi ta mi amukela. Ndzi ta va tata wa n’wina.” (2 Vakorinto 6:17, 18) Yehovha u tshembisa leswaku u ta hi hlayisa ni ku hi rhandza hi ndlela leyi tatana a rhandzaka n’wana wa yena ha yona. Kambe Yehovha u ta endla tano ntsena loko hi papalata leswi nyamisaka “nyama ni moya.” Ku ta va ku ri vuphukuphuku hakunene ku pfumelela mikhuva leyi yo biha yi herisa vuxaka bya hina bya risima na Yehovha!
22-25. Hi wahi Matsalwa lawa ma nga hi pfunaka ku papalata mikhuva yo biha?
22 “U fanele u rhandza Yehovha Xikwembu xa wena hi mbilu ya wena hinkwayo ni hi moya-xiviri wa wena hinkwawo ni hi mianakanyo ya wena hinkwayo.” (Matewu 22:37) Yesu u vule leswaku nawu lowu hi wona lowukulu ku tlula hinkwayo. (Matewu 22:38) Rirhandzu ro tano ra n’wi fanela Yehovha. Leswaku hi ta kota ku rhandza Yehovha hi mbilu ya hina hinkwayo, hi moya-xiviri ni hi mianakanyo ya hina hinkwayo, swi lava hi papalata mikhuva leyi nga hi dlayaka kumbe ku kavanyeta miehleketo ya hina leyi hi nyikiweke hi Xikwembu.
23 ‘Yehovha u nyika vanhu hinkwavo vutomi ni ku hefemula ni swilo hinkwaswo.’ (Mintirho 17:24, 25) Vutomi i nyiko leyi humaka eka Xikwembu. Leswi hi rhandzaka Munyiki wa vutomi, hi lava ku n’wi komba leswaku ha n’wi xixima hi ku xixima nyiko leyi a hi nyikeke yona. Hi papalata mikhuva hinkwayo kumbe swiendlo leswi nga onhaka rihanyo ra hina, hikuva ha swi xiya leswaku mikhuva yo tano yi komba leswaku a hi na mhaka ni nyiko leyi hi nyikiweke yona ya vutomi.—Pisalema 36:9.
24 “U fanele u rhandza warikwenu kukota loko u tirhandza.” (Matewu 22:39) Mikhuva yo biha a yi vavisi loyi a yi endlaka ntsena, yi vavisa ni vanhu lava nga ekusuhi na yena. Hi xikombiso, loko munhu o tshama ekusuhi ni munhu loyi a dzahaka, musi wa fole wu nga vabyisa munhu yoloye. Munhu loyi a vavisaka vanhu lava a tshamaka na vona u tlula nawu lowu vulaka leswaku hi fanele ku rhandza warikwerhu. Loko a endla tano kambe a vula leswaku u rhandza Xikwembu wa tixisa.—1 Yohane 4:20, 21.
25 ‘Tivekeni ehansi ka tihulumendhe ni valawuri naswona mi va yingisa hileswi va nga vafumi.’ (Tito 3:1) Eka matiko yo tala i ku tlula nawu ku va ni swidzidzirisi swo karhi kumbe ku swi tirhisa. Tanihi Vakreste va ntiyiso a hi tirhisi kumbe ku khoma swidzidzirisi.—Varhoma 13:1.
26. (a) Hi fanele hi endla yini leswaku hi ta tshama hi ri lava rhandzekaka eka Xikwembu? (b) Ha yini ku tshama hi basile emahlweni ka Xikwembu ku ri ndlela leyinene ya ku hanya?
26 Leswaku Xikwembu xi tshama xi ri karhi xi hi rhandza, swi lava hi tshama hi basile eka hinkwaswo leswi hi swi endlaka evuton’wini bya hina. A swi olovi ku tshika mikhuva leyi thyakeke kambe swa koteka. * Leyi hi yona ndlela yo hanya yo antswa swinene, hikuva hinkwaswo leswi Yehovha a hi dyondzisaka swona u hi dyondzisela leswaku ku pfuneka hina. (Hlaya Esaya 48:17.) Kasi, ku tlula kwalaho hi ta eneriseka loko hi tshama hi basile hi ku tiva leswaku a hi xi khomisi tingana Xikwembu, tanihi leswi hi xi rhandzaka kutani xi ta ya emahlweni xi hi rhandza.
^ ndzim. 2 Rito ra Xiheveru leri vulaka ku “basa” a ri vuli ku basa emirini ntsena kambe ri vula ni ku basa emahanyelweni ni le ka ndlela leyi hi gandzelaka Xikwembu ha yona.
^ ndzim. 10 Vona Ndzima 13 eka buku leyi leswaku u ta dyondza hi minkhuvo yo karhi leyi Vakreste va ntiyiso va yi papalataka.
^ ndzim. 12 Loko u lava ku tiva leswaku u nga byi hlawula njhani vuhungasi lebyinene hlaya Ndzima 6 eka buku leyi.
^ ndzim. 26 Vona bokisi leri nge “ Xana Ndzi Tikarhata Hi Matimba Ku Endla Leswinene?” ni leri nga laha henhla leri nge “ Eka Xikwembu Swilo Hinkwaswo Swa Koteka.”
^ ndzim. 67 Vito ri cinciwile.
DYONDZA SWO TALA
Ku Tengisiwa eMahanyelweni Swi Endla Leswaku Vukwetsimi Bya Xikwembu Byi Vonaka
Tindlu to rindza ni tindlela to nghena ha tona ta le xivonweni xa Ezekiyele xa tempele swi ni nhlamuselo yo hlawuleka eka vanhu va Xikwembu ku sukela hi 1914.


text:
MAHANYELO YA VAKRESTE
Ku Antswisa Vutshila Bya Hina eNsin’wini
—Ku Pfuna Swichudeni Swa Bibele Leswaku Swi Tinyiketela Ni Ku Khuvuriwa
LEXI ENDLAKA SWI VA SWA NKOKA: Leswaku swichudeni swa Bibele swi amukeriwa hi Yehovha swi fanele swi nyiketela vutomi bya swona eka yena ni ku khuvuriwa. (1Pe 3:21) Lava hanyaka hi ku pfumelelana hi ku tinyiketela ka vona va ta kuma nsirhelelo hi tlhelo ra moya. (Ps 91:1, 2) Mukreste u fanele a tinyiketela eka Yehovha—ku nga ri eka munhu, ntirho kumbe nhlengeletano yo karhi. Kutani, swichudeni swi fanele swi hlakulela ku rhandza Xikwembu ni ku xi nkhensa.
NDLELA LEYI U NGA SWI ENDLAKA HA YONA:
Loko mi ri karhi mi dyondza, bulani hi ndlela leyi rungula rero ri n’wi paluxaka ha yona Yehovha. Kandziyisa leswaku xi fanele xi hlaya Bibele siku ni siku ni ku khongela eka Yehovha “minkarhi hinkwayo.”
—1Te 5:17; Yk 4:8
Khutaza xichudeni xa wena leswaku xi endla ku tinyiketela ni ku khuvuriwa ku va tipakani ta xona ta moya. Nakambe, xi pfune leswaku xi fikelela tipakani ta nkarhinyana, to fana ni ku hlamula eminhlanganweni kumbe ku chumayela vaakelani ni vatirhikulobye. Tsundzuka leswaku Yehovha a nga sindzisi munhu leswaku a n’wi tirhela. Ku tinyiketela i xiboho xa munhu hi yexe.
—Dt 30:19, 20
Khutaza xichudeni xa wena leswaku xi endla ku cinca leswaku xi ta kota ku tsakisa Yehovha ni ku tlhela xi fanelekela ku khuvuriwa. (Swiv 27:11) Hikwalaho ka leswi mikhuva yo karhi yi nga ha vaka yi dzime timitsu, nkarhi na nkarhi xichudeni xa Bibele xi nga lava mpfuno wa leswaku xi tshika vumunhu bya khale kutani xi ambala vumunhu lebyintshwa. (Ef 4:22-24) Xi kombe swihloko swa ntlhandlamano leswi nga eka Xihondzo xo Rindza leswi nga ni nhlokomhaka leyi nge “Bibele Yi Hundzula Vutomi Bya Vanhu”
Xi byele ntsako lowu u veke na wona hikwalaho ko tirhela Yehovha.
—Esa 48:17, 18


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Luka 17:1-37
17 Kutani a byela vadyondzisiwa vakwe a ku: “Swikhunguvanyiso a swi papalateki.+ Nilokoswiritano, khombo eka loyi swi taka ha yena!+2 A swi ta antswa swinene eka yena loko ribye ro sila a ro ncikinyisiwa enhan’wini yakwe ivi a hoxiwa elwandle+ ematshan’weni ya leswaku a khunguvanyisa un’wana wa lavatsongo.+3 Tivoneleni. Loko makwenu a endla xidyoho n’wi tshinye,+ kutani loko a hundzuka u n’wi rivalela.+4 Hambiloko a ku dyohela ka nkombo hi siku a vuya eka wena ka nkombo, a ku, ‘Ndza hundzuka,’ u fanele ku n’wi rivalela.”+5 Kutani vaapostola va byela Hosi va ku: “Hi nyike ripfumelo leri engetelekeke.”+6 Kutani Hosi yi ku: “Loko a mi ri ni ripfumelo ro ringana ni ndzoho ya sinapi, a mi ta byela murhi wa muribeyila wa ntima mi ku, ‘Simuka u ya byaleka elwandle,’ kutani a wu ta mi yingisa.+7 “I mani eka n’wina loyi a nga ni hlonga leri rimaka kumbe leri khathalelaka ntlhambi, loko ri vuya ensin’wini a nga ta ri byela a ku, ‘Hatlisa u ta haleno, u vurhama etafuleni’?8 Kambe, xana a nge vuli eka rona a ku, ‘Ndzi lunghiselele swakudya leswi ndzi nga ta lalela ha swona, u ambala fasikoti u ndzi tirhela kukondza ndzi heta ku dya ni ku nwa, kutani endzhaku ka sweswo na wena u nga dya ni ku nwa’?9 A nge ri nkhensi hlonga hikwalaho ka leswi ri endleke swilo leswi ri averiweke swona, a hi swona ke?10 Kutani na n’wina, loko mi endle swilo hinkwaswo leswi mi averiweke swona, vulani mi ku, ‘Hi mahlonga+ lama nga pfuniki nchumu. Leswi hi nga swi endla hi leswi a hi fanele ku swi endla.’”11 Kuteloko a ya eYerusalema a hundza exikarhi ka Samariya na Galeliya.+12 Loko a nghena eka ximutana xin’wana a hlangana ni vavanuna va khume lava nga ni nhlokonho,+ kambe va yima ekulenyana.13 Hiloko va tlakusa marito ya vona va ku: “Yesu, Muleteri, vana ni tintswalo+ eka hina!”14 Kuteloko a va vona a ku eka vona: “Fambani mi ya tikombisa eka vaprista.”+ Kutani eku fambeni ka vona va basisiwa.+15 Un’wana wa vona loko a vona leswaku u horisiwile, a vuya, a vangamisa+ Xikwembu hi rito lerikulu.16 Kutani a wa hi xikandza xakwe emilengeni+ ya Yesu, a n’wi nkhensa; naswona, a a ri Musamariya.+17 Yesu a angula a ku: “Va basisiwe va ri khume, a swi tano ke? Kutani, xana lavan’wana va kaye va kwihi?18 Xana a va kona lava vuyeke va ta vangamisa Xikwembu handle ka wanuna loyi wa rixaka rin’wana?”19 Kutani a ku eka yena: “Pfuka u famba; ripfumelo ra wena ri ku hanyisile.”+20 Kambe loko Vafarisi va n’wi vutisa leswaku mfumo wa Xikwembu wu ta ta rini,+ a va hlamula a ku: “Mfumo wa Xikwembu a wu ti hi ku vonakala ko hlawuleka,21 naswona vanhu a va nge vuli leswaku, ‘Vonani hi lowu,’ kumbe ‘Hi lowuya!’+ Hikuva maswivo, mfumo wa Xikwembu wu le xikarhi ka n’wina.”+22 Kutani a ku eka vadyondzisiwa vakwe: “Ma ta ta masiku lawa mi nga ta navela ku vona rin’wana ra masiku ya N’wana wa munhu kambe a mi nge ri voni.+23 Kutani vanhu va ta ku eka n’wina, ‘Vonani hi luya,’ kumbe, ‘Vonani hi loyi!’+ Mi nga yi kumbe ku va landzelela.+24 Hikuva tanihi leswi rihati,+ hi ku hatima ka rona, ri voningaka ku suka eka tlhelo rin’wana ehansi ka tilo ku ya eka tlhelo rin’wanyana ehansi ka tilo, swi ta va tano hi N’wana wa munhu.+25 Hambiswiritano, xo sungula u fanele ku langutana ni ku xaniseka ko tala ni ku bakanyiwa hi xitukulwana+ lexi.26 Ku tlula kwalaho, hilaha swi humeleleke hakona emasikwini ya Nowa,+ swi ta va tano ni le masikwini ya N’wana wa munhu:+27 a va dya, a va nwa, vavanuna a va teka, vavasati a va hlomisiwa, ku fikela esikwini leri Nowa a ngheneke ha rona engalaveni, kutani ndhambi yi fika yi va lovisa hinkwavo.+28 Hi ku fanana, hilaha swi humeleleke hakona emasikwini ya Lota:+ a va dya, a va nwa, a va xava, a va xavisa, a va byala, a va aka.29 Kambe esikwini leri Lota a humeke ha rona eSodoma ku ne ndzilo ni xivavula swi huma etilweni, swi va lovisa hinkwavo.+30 Swi ta va tano esikwini leri N’wana wa munhu a nga ta hlavuteriwa+ ha rona.31 “Esikwini rero munhu la nge henhla ka yindlu, loyi nhundzu yakwe yi nga endlwini a nga xiki a ya yi teka, naswona munhu loyi a nga emasin’wini, na yena a nga vuyeli eka swilo swa le ndzhaku.32 Tsundzukani nsati wa Lota.+33 Un’wana ni un’wana la lavaka ku tihlayisela moya-xiviri wakwe wu ta n’wi lahlekela, kambe un’wana ni un’wana loyi wu n’wi lahlekelaka u ta wu londzovota wu hanya.+34 Ndza mi byela, Evusikwini byebyo vavanuna vambirhi va ta va va etlele endhawini yin’we; un’wana u ta tekiwa, kambe un’wanyana u ta siyiwa.+35 Ku ta va ni vavasati vambirhi lava silaka eka xisilo xin’we; un’wana u ta tekiwa, kambe un’wanyana u ta siyiwa.”+36 ——37 Kutani va n’wi angula va ku: “Kwihi, Hosi?” A ku eka vona: “Laha ntsumbu wu nga kona,+ hi kona laha ni magama ma nga ta hlengeletana kona.”+


text:
Swivutiso Leswi Hlamuriwaka Hi Bibele
Xana misava leyi nga riki na vusweti yi ta va kona?
Vanhu va timiliyoni lava hanyaka evuswetini va fa lembe ni lembe hikwalaho ka vuvabyi ni ku kayivela ka swakudya. Hambileswi matiko man’wana swi ma fambelaka kahle, ka ha ri ni vanhu vo tala lava hanyaka evuswetini lebyikulu. Bibele yi kombisa leswaku vusweti i xiphiqo lexi karhateke vanhu ku sukela khale.—Hlaya Yohane 12:8.
Swi nga ha lava mfumo wa misava hinkwayo ku leswaku vusweti byi hela. Mfumo wolowo wu fanele wu kota ku ava rifuwo leri nga kona hi ndlela leyinene wu tlhela wu herisa ni tinyimpi, hikuva hi tona xivangelo lexikulu xa vusweti. Xikwembu xi hi tshembisa mfumo wo tano.—Hlaya Daniyele 2:44.
I mani loyi a nga ta herisa vusweti?
Xikwembu xi veke N’wana wa xona Yesu leswaku a fuma misava hinkwayo. (Pisalema 2:4-8) Yesu u ta kutsula swisiwana a tlhela a herisa ku tshikileriwa ni madzolonga.—Hlaya Pisalema 72:8, 12-14.
Tanihi laha swi profetiweke hakona, Yesu “Hosana ya Ku Rhula,” u ta tisa ku rhula ni nsirhelelo emisaveni. Kutani vanhu hinkwavo va ta va ni makaya, va tsakela ntirho lowu enerisaka ni swakudya swo tala.—Hlaya Esaya 9:6, 7; 65:21-23.
DYONDZA SWO TALA
Xana Yesu U Ta Endla Yini eNkarhini Lowu Taka?
Yesu u ta tisa ku rhula laha misaveni.
Xana Hi Ta Kala Hi Va Ni Hulumendhe Yin’we Leyi Nga Ta Fuma Misava Hinkwayo?
Anakanya hi ku rhula ni nsirhelelo leswi hulumendhe ya misava hinkwayo yi nga ta swi tisa. Xikwembu xi tshembisa hulumendhe yoleyo. I mani mufumi wa yona la fanelekaka?


text:
Dyondzo 1
I Yini Mahungu Lamanene?
1. Hi wahi mahungu lama humaka eka Xikwembu?
Xikwembu xi lava leswaku vanhu va tiphina hi vutomi emisaveni. Xi tumbuluxe misava ni swilo hinkwaswo leswi nga eka yona hikuva xi rhandza vanhu. Ku nga ri khale xi ta teka goza leswaku vanhu va matiko hinkwawo va va ni vumundzuku lebyinene. Xi ta herisa swilo hinkwaswo leswi vangelaka vanhu ku xaniseka.—Hlaya Yeremiya 29:11.
Ku hava hulumendhe leyi tshameke yi kota ku herisa madzolonga, mavabyi kumbe rifu. Kambe ku ni mahungu lamanene. Ku nga ri khale, Xikwembu xi ta siva tihulumendhe hinkwato ta vanhu hi hulumendhe ya xona. Vanhu lava nga ta fumiwa hi hulumendhe ya xona va ta tiphina hi ku rhula naswona va ta va ni rihanyo lerinene.—Hlaya Esaya 25:8; 33:24; Daniyele 2:44.
2. Ha yini swi ri swa xihatla ku twarisa mahungu lamanene?
Ku xaniseka ku ta hela loko Xikwembu xi herisa vanhu lavo biha emisaveni. (Sofaniya 2:3) Xana sweswo swi ta endleka rini? Rito ra Xikwembu ri profete hi swiyimo leswi xungetaka vanhu sweswi. Swilo swo biha leswi humelelaka emisaveni swi kombisa leswaku nkarhi wa Xikwembu wa ku teka goza wu tshinele.—Hlaya 2 Timotiya 3:1-5.
3. Hi fanele hi endla yini?
Hi fanele hi dyondza hi Xikwembu eRitweni ra xona ku nga Bibele. Yi fana ni papila leri hi tsaleriweke rona hi tatana la nga ni rirhandzu. Yi hi byela ndlela leyi hi nga hanyaka vutomi byo antswa ha yona sweswi ni ndlela leyi hi nga byi kumaka ha yona vutomi lebyi nga heriki emisaveni enkarhini lowu taka. I ntiyiso leswaku vanhu van’wana a va nge swi tsakeli loko va ku vona u pfuniwa ku twisisa Bibele. Kambe a hi fanelanga hi pfumelela van’wana va hi heta matimba leswaku hi nga dyondzi hi vumundzuku lebyinene.—Hlaya Swivuriso 29:25; Nhlavutelo 14:6, 7.
DYONDZA SWO TALA
Ha Yini U Fanele U Dyondza Bibele?
Bibele yi le ku pfuneni ka vanhu va timiliyoni emisaveni hinkwayo leswaku va kuma tinhlamulo ta swivutiso swa nkoka evuton’wini. Xana na wena u nge tsakeli leswaku yi ku pfuna?


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Hosiya 2:1-23
2 “Byelani vamakwenu va xinuna mi ku, ‘Vanhu va mina,’+ ni vamakwenu va xisati mi ku, ‘Wena wansati la kombiweke tintswalo!’+2 Tengani nandzu ni mana wa n’wina;+ tengani nandzu, hikuva a hi nsati wa mina+ naswona mina a ndzi nuna wa yena.+ U fanele a susa vumbhisa byakwe emahlweni ka yena ni swiendlo swakwe swa vuoswi exikarhi ka mavele ya yena,+3 leswaku ndzi nga n’wi hluvuli a sala a nga ambalanga,+ ndzi n’wi endla a fana ni le sikwini ra ku velekiwa ka yena,+ ndzi n’wi endla a fana ni mananga,+ ndzi n’wi endla a fana ni tiko ro pfumala mati,+ ndzi n’wi dlaya hi torha.+4 Vana va yena a ndzi nge va kombi tintswalo,+ hikuva i vana va vumbhisa.+5 Hikuva mana wa vona u endle vumbhisa.+ Yena loyi a va tikeke u endle leswi nyumisaka,+ hikuva u te, ‘Ndzi lava ku landzelela lava va ndzi rhandzaka hi ku ndzi navela,+ lava va ndzi nyikaka xinkwa ni mati, voya bya mina ni ntsembyana wa mina, mafurha ya mina ni swakunwa swa mina.’+6 “Hikokwalaho, waswivo, ndzi biyela ndlela ya wena hi mitwa; ndzi ta endla rirhangu ra maribye ku lwa na yena,+ lerova tindlela ta yena a nge ti kumi.+7 Entiyisweni u ta hlongorisa lava va n’wi rhandzaka hi ku n’wi navela, kambe a nge va kumi;+ kunene u ta va lava, kambe a nge va kumi. Kutani u ta ku, ‘Ndzi lava ku famba ndzi tlhelela eka nuna wa mina,+ lowo sungula,+ hikuva a swi antswa enkarhini wolowo ku tlula sweswi.’+8 Kambe yena a nga swi lemukanga+ leswaku hi mina loyi a n’wi nyikeke mavele+ ni vhinyo yo tsokombela ni mafurha, nileswaku ndzi n’wi andzisele silivhere, ni nsuku, leyi va yi tirhiseleke Bali.+9 “‘Hikokwalaho ndzi ta tlhela, kunene ndzi ta teka mavele ya mina hi nkarhi wa wona ni vhinyo ya mina yo tsokombela hi nguva ya yona,+ kutani ndzi ta teka voya bya mina ni ntsembyana wa mina leswaku ndzi funengeta vuhava bya yena.+10 Sweswi ndzi ta funungula swirho swakwe swa le xihundleni ematihlweni ya lava va n’wi rhandzaka hi ku n’wi navela,+ a ku nge vi na munhu loyi a nga ta n’wi wutla evokweni ra mina.+11 Kunene ndzi ta herisa ku khana ka yena hinkwako,+ nkhuvo wa yena,+ ku thwasa ka n’weti wa yena+ ni savata ya yena ni nkarhi wun’wana ni wun’wana wa yena wa ntsako.12 Ndzi ta herisa murhi wakwe wa vhinya+ ni nkuwa wakwe,+ leswi a vulavuleke ha swona a ku: “I nyiko ya mina, leyi ndzi yi nyikiweke hi lava va ndzi rhandzaka hi ku ndzi navela”; ndzi ta swi endla khwati,+ kunene swi ta dyiwa hi swivandzana swa nhova.13 Ndzi ta endla leswaku a tihlamulela+ hi masiku ya swifaniso+ swa Bali leswi a a hamba a swi mbulukisela xitlhavelo,+ enkarhini lowu a a tshamela ku vehela xingwavila xakwe ni xin’wetsin’wetsi xakwe+ kutani a landzelela lava va n’wi rhandzaka hi ku n’wi navela,+ kambe mina u ndzi rivarile,’+ ku vula Yehovha.14 “‘Hikokwalaho, waswivo, ndza n’wi hlula, ndzi ta n’wi yisa emananga,+ ndzi ta vulavula ni mbilu yakwe.+15 Ndzi ta n’wi nyika masimu yakwe ya vhinya ku sukela enkarhini wolowo ku ya emahlweni,+ ni rivala ra le hansi ra Akora+ ri va nyangwa ya ntshembo; kunene u ta hlamula kona kukota emasikwini ya vuntshwa byakwe+ ni kukota esikwini ra ku huma ka yena etikweni ra Egipta.+16 Kutani esikwini rero,’ ku vula Yehovha, ‘wena u ta ndzi vitana u ku, nuna Wanga, a wu nge he ndzi vitani u ku, n’wini Wanga.’+17 “‘Ndzi ta susa mavito ya swifaniso swa Bali enon’wini wa yena,+ a swi nge he tsundzukiwi hi vito ra swona.+18 Kunene ndzi ta swi endlela ntwanano esikwini rero malunghana ni xivandzana xa nhova+ ni xivumbiwa lexi hahaka xa matilo ni xilo lexi kokovaka xa misava, kutani vurha ni banga ni nyimpi ndzi ta swi herisa etikweni,+ ndzi ta va endla va etlela va sirhelelekile.+19 Ndzi ta ku teka u va wa mina hilaha ku nga riki na makumu,+ ndzi ta ku teka u va wa mina hi ku tshembeka ni hi vululami ni hi musa wa rirhandzu ni hi tintswalo.+20 Ndzi ta ku teka u va wa mina hi vutshembeki; kunene u ta tiva Yehovha.’+21 “‘Kutani esikwini rero ndzi ta angula,’ ku vula Yehovha, ‘ndzi ta angula matilo, loko ku ri wona ma ta angula misava;+22 loko ku ri misava, yi ta angula mavele+ ni vhinyo yo tsokombela ni mafurha; loko ku ri swona, swi ta angula Yizriyele [‘Xikwembu xi ta byala mbewu’].+23 Kunene ndzi ta n’wi byala kukota mbewu emisaveni,+ ndzi ta kombisa tintswalo eka loyi a nga kombiwangiki tintswalo,+ lava va nga riki vanhu va mina ndzi ta va byela ndzi ku: “N’wina mi vanhu+ va mina”; loko ku ri vona va ta ku: “Wena u Xikwembu xanga.”’”+


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Esaya 42:1-25
42 Waswivo! Nandza wa mina,+ loyi ndzi n’wi khomaka swi tiya!+ Muhlawuriwa wa mina,+ loyi moya-xiviri wa mina wu n’wi amukeleke!+ Ndzi nghenise moya wa mina eka yena.+ U ta tisa vululami ematikweni.+2 A nge huweleli kumbe a tlakusa rito, naswona rito rakwe a nge ri twarisi exitarateni.+3 Ku hava rihlanga leri khinyekeke leri a nga ta ri pfotlosa;+ naswona rivoni ra ngoti leri ketimelaka a nge ri timi. U ta tisa vululami hi ntiyiso.+4 A nge tsani kumbe a pfotlosiwa kukondza a veka vululami emisaveni;+ naswona swihlala swi ta tshama swi rindzele nawu wakwe.+5 Leswi hi leswi vuriweke hi Xikwembu xa ntiyiso, Yehovha, Mutumbuluxi wa matilo+ ni Lonkulu loyi a ma anamisaka;+ Loyi a andlalaka misava+ ni ntshovelo wa yona,+ Loyi a nyikaka vanhu lava nga eka yona+ ku hefemula,+ ni moya eka lava fambaka eka yona:+6 “Mina Yehovha ndzi ku vitane hi ku lulama,+ hiloko ndzi khoma voko ra wena.+ Ndzi ta ku hlayisa kutani ndzi ku nyika u va ntwanano wa vanhu,+ u kotisa ku vonakala ka matiko,+7 leswaku u pfula mahlo lama feke,+ u humesa mukhotsiwa ekhotsweni ra munyama,+ u va humesa eku bohiweni lava tshamaka emunyameni.+8 “Hi mina Yehovha. Rero i vito ra mina;+ naswona ku vangama ka mina a ndzi ku nyiki un’wana,+ ni ku dzunisa+ ka mina a ndzi ku nyiki swifaniso leswi vatliweke.+9 “Swilo swo sungula—hi leswi swi fikile,+ kambe ndzi twarisa swilo leswintshwa. Swi nga si humelela, ndzi mi twisa swona.”+10 Yimbelelelani Yehovha risimu lerintshwa,+ ku dzunisa ka yena ku ya fika emakumu ya misava,+ n’wina lava rhelelaka elwandle+ ni le ka leswi teleke eka rona, n’wina swihlala na n’wina lava tshamaka eka swona.+11 Mananga+ ni miti ya wona a ma tlakuse rito, swimitana leswi Kedari a tshamaka eka swona.+ Lava akeke eribyeni+ a va be nkulungwana. Vanhu a va huwelele hi matimba va ri ehenhla ka tintshava.12 A va nyike Yehovha ku vangama+ naswona a va twarise ku dzuneka ka yena va ri eswihlaleni.+13 Yehovha u ta huma kukota munhu wa matimba.+ U ta hiseka ku fana ni loyi a lwaka nyimpi.+ Ina, u ta huwelela,+ a ba hungwe ra nyimpi; u ta tikomba a ri ni matimba lamakulu ehenhla ka valala vakwe.+14 “Ndzi miyele nkarhi wo leha.+ Ndzi tshame ndzi miyerile.+ Ndzi hambete ndzi tikhoma.+ Ndzi ta konya kukota wansati la velekaka, ndzi hefemulela ehenhla, ndzi hefemuteka hi nkarhi lowu fanaka.+15 Ndzi ta onha+ tintshava ni switsunga, naswona swimila swa swona hinkwaswo ndzi ta swi omisa. Kutani milambu ndzi ta yi hundzula swihlala, tindhawu ta mati leti nga ni tinhlanga ndzi ta ti omisa.+16 Kutani ndzi ta endla lava feke mahlo va famba endleleni leyi va nga yi tivangiki;+ ndzi ta va fambisa endleleni leyi va nga yi tivangiki.+ Ndhawu ya munyama leyi nga emahlweni ka vona ndzi ta yi hundzula ku vonakala,+ kasi misava leyi nga rikhwarha ndzi ta yi hundzula tiko leri nga rivala.+ Leswi i swilo leswi ndzi nga ta va endlela swona, a ndzi nge va siyi.”+17 Va ta tlheriseriwa endzhaku, va ta khomiwa hi tingana letikulu, lava tshembaka xifaniso lexi kovotliweke,+ lava byelaka xifaniso lexi endliweke hi ku n’okisiwa va ku: “N’wina mi swikwembu swa hina.”+18 Twanani, n’wina lava feke tindleve; kutani mi languta leswaku mi vona, n’wina lava feke mahlo.+19 I mani la feke mahlo, loko ku nga ri nandza wa mina, naswona i mani la feke tindleve ku fana ni murhumiwa wa mina loyi ndzi n’wi rhumaka? I mani la feke mahlo ku fana ni loyi a hakeriwaka, kumbe la feke mahlo ku fana ni nandza wa Yehovha?+20 A ku ri mhaka ya ku vona swilo swo tala, kambe a wu xiyanga.+ A ku ri mhaka ya ku pfula tindleve, kambe a wu yingisanga.+21 Yehovha hi byakwe hikwalaho ka ku lulama+ u tsakele ku tlakusa nawu,+ a wu endla wu va wukulu.22 Kambe i vanhu lava phangeriweke, va tekeriwa swilo,+ hinkwavo va siveleriwe emigodini, naswona va fihliwe etindlwini ta vubohiwa.+ Va phangiwe ku nga ri na mukutsuri,+ va tekiwa ku nga ri na loyi a nge: “Vuyisa!”23 I mani loyi a nga ta yingisa leswi exikarhi ka n’wina? I mani la nga ta nyikela nyingiso, a yingisa eminkarhini leyi nga ta ta?+24 I mani loyi a nyikeleke Yakobe a va wo phanga, na Israyele eka vaphangi? Xana a hi yena Yehovha, Loyi hi n’wi dyoheleke, loyi va nga swi lavangiki ku famba etindleleni ta yena ni nawu wa yena va nga wu yingisangiki?+25 Kutani Yena a ya emahlweni a chululela vukarhi ehenhla ka yena, ku hlundzuka kakwe ni ntamu wa nyimpi.+ Hiloko swi hambeta swi n’wi dya matlhelo hinkwawo,+ kambe a nga lemukanga;+ swi hambeta swi vuvumela ehenhla ka yena, kambe a swi nghenanga embilwini yakwe.+


text:
1Ngu kugwitisa, vanathu, hi khongeleleni, kasiku dipswi da Mkoma di txi ya masoni ngu kutxhumeyelwa ka otshe makhalo ngu kukuluveta, di txi amukelwa ngu txithavo kota nga ti di nga amukeliswa tona ngu nganu, 2Hi kombeleleni kambe ti to hi txi poniswa manzani ka vathu vo soholoka, ni vo biha, nguko hi nga votshe va ku ni likholo. 3Aniko, Mkoma mbwo thembeka: Ene a na mi ninga kutsana, a na mi vhikela ka m'bihi. 4Athu ha mi themba ditinani ka Mkoma: Anu ma veketa, futsi kambe mi na zumba mi txi veketa ati hi mi rumako. 5Mkoma a na tsimbitise timbilu tanu a txi ti yisa ka lirando la Txizimu, ni ku timiselani ka Kristu. 6Ha mi leleta, vanathu, ngu ditina da Mkoma Jesu Kristu, ti to mi txi hambana ni mwanathu wuhi ni wuhi a si londiseliko nzila ya mlayo, a hambanako ni tigondo ti hi nga mi ninga tona. 7Anu ma ti ziva ati mi fanelako ku ti maha, kasi kulondetela ati athu hi hanyisako tona. 8Hagari kwanu, kha ha hanyisa wukara, futsi kha ha dya sakudya sa mthu mahala, aniko hi thumile wusiku ni mtshikari, ngu kukhutala ni kukarateka, kasiku hi si nemeti ni wammweyo kwanu. 9Na i singa ti to kha hi nga ni fanelo yeto, aniko hi mahisile tiya, kasi ku mi vekela txikombiso. 10Mbimo yi hi nga ti ni nanu, hi ti mi gela tatinene, hi txi khathu: Awu a si ti laviko kuthuma, kha nga ni fanelo ya kudya. 11Se hi ti pfite ti to hagari kwanu, ku ni vathu va hanyelo ya ku ti hunda, ava va ti ningetelako ka so mbi nyawula, va txi leka kuthuma. 12Ka vonavo, ha va ruma ni ku va laya ngu ditina da Mkoma Jesu Kristu, ti to va txi thuma ngu kuthutha, kasiku ve mana kudya sakudya si va nga si thumela. 13Kambe anu, vanathu, mi nga karaleni ngu kumaha tatinene. 14Ngako mthu a txi kanyisa ati hi bhalako ka dipapilo diya, m'wonisiseni, mi nga khataleni txilo ngu ngene, kasiku a na wiswa tingana. 15Hambi keto, mi nga m'woneni nga mlala wanu, aniko m'layeni nga mwananu. 16Mkoma wa kudikha a na mi ninge kudikha yotshe mbimo ni otshe makhalo. Mkoma a na ve ni nanu motshe. 17Madingula awa, ngani Paulo, ngu txanza txangu ni nga bhala. Ngu txona txitsaniso txangu. Ngu tona ti ni bhalisako tona ka otshe mapapilo angu, ni bhalisa tona tiya. 18Kateko ya Mkoma wathu Jesu Kristu, yi na ve ni nanu motshe!
Copyright
Learn More


text:
MAHANYELO NI NTIRHO WA HINA WO CHUMAYELA–XIYIMISO XA MINHLANGANO MARCH 2016
Swingheniso Leswi Hi Nga Swi Tirhisaka
Swingheniso Leswi Hi Nga Swi Tirhisaka eka Xihondzo xo Rindza ni xirhambo xa Xitsundzuxo xa rifu ra Kreste hi 2016. Tiendlele swingheniso swa wena.
LESWI HI SWI DYONDZAKA EBIBELENI
Estere U Endle Hi Ndlela Yo Pfumala Vutianakanyi Eka Yehovha Ni Vanhu Vakwe
Estere u veke vutomi byakwe ekhombyeni leswaku a pfuna Mordekayi ku simeka nawu lowuntshwa leswaku a ponisa vanhu va ka vona leswaku va nga dlayiwi. (Esther 6-
NDZETELO WA NTIRHO WO CHUMAYELA
Ku Antswisa Vutshila Bya Hina eNsin’wini
—Tiendlele Xingheniso Xa Wena Xo Fambisa Magazini
Tirhisa swiringanyeto leswi ku tiendlela swingheniso swo fambisa Xihondzo xo Rindza ni Xalamuka!
MAHANYELO YA VAKRESTE
Amukela Vaendzi
Hi nga va pfuna njhani vaendzi ni lava holeke leswaku va titwa va amukelekile eXitsundzuxweni?
LESWI HI SWI DYONDZAKA EBIBELENI
Yobo U Tshame A Tshembekile Hambiloko A Ringiwa
U kombise leswaku Yehovha a ri munhu wa nkoka swinene evuton’wini byakwe. (Yobo 1-
LESWI HI SWI DYONDZAKA EBIBELENI
Yobo Wo Tshembeka U Phofule Maxangu Yakwe
Gome lerikulu leri Yobo a veke na rona ri endle leswaku a va ni langutelo leri hoxeke, kambe ndlela leyi a rhandza Yehovha ha yona a yi cincanga. (Yobo 6-
LESWI HI SWI DYONDZAKA EBIBELENI
Yobo A A Tiyiseka Leswaku Ku Ta Va Ni Ku Pfuxiwa Ka Vafi
Yobo a tiyiseka leswaku Xikwembu xi ta swi kota ku n’wi pfuxa ku fana ni xigodo lexi tlhelaka xi hluka. (Yobo 11-
MAHANYELO YA VAKRESTE
Nkutsulo Wu Endle Leswaku Ku Va Ni Ku Pfuxiwa Ka Vafi
Nyiko ya Yehovha ya nkutsulo yi endla leswaku ku va ni ku pfuxiwa ka vafi. Ematshan’weni ya minkosi, hi ta hoyozela vanhu lava hi va rhandzaka lava pfuxiweke.


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Levhitika 21:1-24
21 Yehovha a ya emahlweni a byela Muxe a ku: “Vulavula ni vaprista, vana va Aroni, u ku eka vona, ‘A nga kona la nga ta tinyamisa hi moya-xiviri lowu feke eka varikwavo.+2 Kambe hikwalaho ka xaka ra yena lerikulu, hikwalaho ka mana wakwe ni hikwalaho ka tata wakwe ni hikwalaho ka n’wana wakwe wa jaha ni hikwalaho ka n’wana wakwe wa nhwanyana ni hikwalaho ka makwavo3 ni hikwalaho ka makwavo wa xisati, nhwana la nga xaka lerikulu rakwe, loyi a nga si tshamaka a va wa wanuna wo karhi, a nga ha tinyamisa hi yena.4 A nge tinyamisi [hikwalaho ka wansati la nga ni n’wini] exikarhi ka vanhu varikwavo leswaku a tiendla la nyameke.5 Va nga tshuki va tsemeta mpandla etinhlokweni+ naswona va nga tshuki va byevula+ makumu ya malepfu ya vona, va nga tshuki va tixeka nyama.+6 Va fanele va tikombisa va kwetsima eka Xikwembu+ xa vona, va nga nyamisi vito ra Xikwembu+ xa vona, hikuva i vanhu lava va nyikelaka magandzelo lama endleriwaka Yehovha hi ndzilo, xinkwa xa Xikwembu+ xa vona; kutani va fanele va tikombisa va kwetsima.+7 Va nga tshuki va teka nghwavava+ kumbe wansati la nyamisiweke; va nga tshuki va teka+ wansati la tshikiweke+ hi nuna, hikuva wa kwetsima eka Xikwembu xakwe.8 Hikwalaho u fanele u n’wi hlawulekisa,+ hikuva hi yena loyi a nyikelaka xinkwa xa Xikwembu xa wena. U fanele a kwetsima eka wena,+ hikuva mina Yehovha la mi hlawulekisaka ndza kwetsima.+9 “‘Kutani loko n’wana wa nhwanyana wa muprista o tshuka a tinyamisa hi ku endla vunghwavava, u nyamisa tata wakwe. U fanele a hisiwa endzilweni.+10 “‘Malunghana ni muprista lonkulu wa vamakwavo, loyi a nga ta cheriwa+ mafurha ya ku tota enhlokweni ni loyi voko rakwe ri nga ta tatiwa matimba leswaku a ambala tinguvu,+ a nga tshuki a tshika nhloko yakwe yi nga lunghisiwanga,+ naswona a nga tshuki a handzula tinguvu+ takwe.11 Kutani a nga tshuki a ta eka moya-xiviri+ wun’wana ni wun’wana lowu feke. A nga tinyamisi hikwalaho ka tata wakwe ni mana wakwe.12 Nakambe a nga tshuki a huma evukwetsimelweni a nyamisa vukwetsimelo bya Xikwembu+ xakwe, hikuva mfungho wa ku tinyiketela, mafurha ya ku tota ya Xikwembu+ xakwe swi le henhla ka yena. Hi mina Yehovha.13 “‘Loko ku ri yena u fanele a teka wansati evunhwaneni+ byakwe.14 Loko ku ri noni kumbe wansati la tshikiweke ni loyi a nyamisiweke, nghwavava, a nge teki ni un’we wa vona, kambe u fanele a teka nhwana eka varikwavo a va nsati wakwe.15 A nga tshuki a nyamisa mbewu yakwe eka varikwavo,+ hikuva hi mina Yehovha la n’wi hlawulekisaka.’”+16 Yehovha a ya emahlweni a byela Muxe a ku:17 “Byela Aroni u ku, ‘A ku na munhu ni un’we wa mbewu ya wena eswitukulwaneni swa vona loyi a nga ni vulema,+ loyi a nga tshinelaka a ta nyikela xinkwa xa Xikwembu+ xakwe.18 Loko ko tshuka ku va ni munhu loyi a nga ni vulema, a nga tshuki a tshinela: munhu la feke mahlo kumbe la khutaka kumbe loyi nhompfu yakwe yi xekiweke kumbe a ri ni xirho xin’we xo leha ngopfu,+19 kumbe munhu loyi a tshovekeke nenge kumbe la tshovekeke voko,20 kumbe a ri ni lundza kumbe a lale ngopfu kumbe a ri ni vuvabyi bya mahlo kumbe a ri ni rikhwekhwe kumbe a ri ni matshansi kumbe a fayiwe+ marhanga yakwe ya vununa.21 Munhu un’wana ni un’wana wa mbewu ya Aroni lowa muprista loyi a nga ni vulema, a nga tshuki a tshinela leswaku a ta nyikela gandzelo ra Yehovha leri endliweke hi ndzilo.+ U ni vulema. A nge tshineli leswaku a ta nyikela xinkwa xa Xikwembu+ xakwe.22 A nga dya xinkwa xa Xikwembu xakwe lexi humaka eka swilo swo kwetsima ngopfu+ ni le ka leswi humaka eka swilo swo kwetsima.+23 Kambe, a nge tshineli ekusuhi ni nguvu leyi sirhelelaka,+ naswona a nge tshineli ealitarini,+ hikuva u ni vulema;+ a nga tshuki a nyamisa vukwetsimelo+ bya mina, hikuva hi mina Yehovha loyi a va hlawulekisaka.’”+24 Hikwalaho Muxe a byela Aroni ni vana vakwe ni vana va Israyele hinkwavo.


text:
NHLOKO-MHAKA YA XIFUNENGETO: XANA XIKWEMBU XI NI TIHANYI?
Ha Yini Vanhu Va Vula Leswaku Xikwembu Xi Ni Tihanyi?
XANA xivutiso lexi nga eka xifunengeto xa magazini lowu xi ku khomisa rhumbyana? Van’wana va anakanya leswaku xi khomisa rhumbyana kambe vo tala va tivutisa loko ku ri leswaku Xikwembu xi ni tihanyi—kumbe va ehleketa leswaku xi na tona. Ha yini?
Van’wana lava poneke makhombo ya ntumbuluko va vutisa va ku: “Ha yini Xikwembu xi pfumelela swilo leswi leswaku swi humelela? Xana a xi khathali? Kumbe xi ni tihanyi?”
Van’wana na vona va tivutisa xivutiso lexi fanaka loko va ri karhi va hlaya Bibele. Va hlaya hi marungula yo tanihi ya Nowa ni Ndhambi kutani va tivutisa va ku, ‘Ha yini Xikwembu xa rirhandzu xi dlaye vanhu lava hinkwavo? Xana xi ni tihanyi?’
Xana na wena u tivutisa swivutiso swo fana ni leswi minkarhi yin’wana? Kumbe, xana u tikuma u nga swi tivi leswaku u ta va hlamula u ku yini lava vutisaka xivutiso xa leswaku Xikwembu xi ni tihanyi? Eka swilo leswi haswimbirhi, xiya xivutiso xin’wana lexi nga pfunaka.
HA YINI HI VENGA TIHANYI?
Hi ku komisa, hi venga tihanyi hileswi hi kotaka ku hambanisa leswinene ni leswo biha. Hi hambane swinene ni swiharhi loko swi ta emhakeni leyi. Muvumbi wa hina u hi endle “hi xifaniso” xakwe. (Genesa 1:27) Xana sweswo swi vula yini? U hi endle hi ri ni vuswikoti byo kombisa timfanelo leti a nga na tona ni milawu ya mahanyelo, ku hambanisa leswinene ni leswo biha. Xiya mhaka leyi: Loko hi kota ku hambanisa leswinene ni leswo biha hikwalaho ka leswi Xikwembu xi hi endleke tano, xana sweswo a swi kombisi leswaku Xikwembu na xona xi venga tihanyi?
Bibele yi tiyisisa mhaka yoleyo hikuva eka yona, Xikwembu xi ri: “Tindlela ta mina ti tlakukile ku tlula tindlela ta n’wina, ni miehleketo ya mina ku tlula miehleketo ya n’wina.” (Esaya 55:9) Hambiswiritano, loko hi ku Xikwembu xi ni tihanyi, hi kaneta mhaka yoleyo—hi marito man’wana hi vula leswaku tindlela ta hina ti tlakuke ku tlula ta xona. Ku ta va ku ri vutlhari ku kuma rungula leri engetelekeke hi nga si yima ni mhaka yoleyo. Kumbexana hi nga tivutisa leswaku ha yini swiendlo swin’wana swa Xikwembu swi endla xi vonaka onge xi ni tihanyi ku nga ri ku vutisa leswaku ha yini xi ri ni tihanyi. A hi voneni leswi “tihanyi” ti vulaka swona hakunene leswaku swi ta hi pfuna.
Loko hi vula leswaku munhu wo karhi u ni tihanyi, hi vula leswaku u ni swikongomelo swo biha. Munhu loyi a nga ni tihanyi hi loyi a tsakaka loko van’wana va xaniseka kumbe loyi a nga khathariki hi maxangu ya van’wana. Xisweswo, tatana loyi a tshinyaka n’wana wakwe hileswi a tsakisiwaka hi ku vavisa matitwelo yakwe u ni tihanyi. Kambe tatana loyi a n’wi tshinyaka leswaku a n’wi letela kumbe ku n’wi sirhelela hi lonene. Leswi hi nga swi tiviki leswi endlaka leswaku vanhu vo karhi va endla swilo hi ndlela yo karhi, swa olova ku nga swi twisisi kahle swikongomelo swa van’wana.
A hi xiyeni swivangelo swimbirhi leswi endlaka leswaku van’wana va anakanya leswaku Xikwembu xi ni tihanyi—makhombo ya ntumbuluko lama hi ma vonaka namuntlha ni marungula ya le Bibeleni. Xana hakunene timhaka leti ti kombisa leswaku Xikwembu xi ni tihanyi?


text:
TSHINELA EKA XIKWEMBU
“Timfanelo Ta Xona Leti Nga Vonakiki Ta Voniwa”
Xana wa pfumela leswaku Xikwembu xi kona? Loko swi ri tano, xana u ni vumbhoni bya leswaku xi kona? Ntiyiso hileswaku hi rhendzeriwe hi vumbhoni bya leswaku ku ni Muvumbi loyi a tlhariheke, loyi a nga ni matimba ni rirhandzu. Xana hi byihi vumbhoni lebyi nga kona naswona byi khorwisa ku fikela kwihi? Leswaku u kuma nhlamulo, xiya marito ya muapostola Pawulo loko a tsalela Vakreste va le Rhoma.
Pawulo u te: “Hikuva timfanelo ta xona [Xikwembu] leti nga vonakiki ta voniwa ku sukela loko misava yi tumbuluxiwile ku ya emahlweni, hikuva ti xiyeka hi swilo leswi endliweke, ni hi matimba ya xona lama nga riki na makumu ni Vukwembu bya xona, lerova a va swi koti ku tiyimelela.” (Varhoma 1:20) Hilaha Pawulo a vuleke hakona, ntumbuluko wu swi kombisa kahle leswaku ku ni Muvumbi hakunene. A hi ma kambisiseni hi vukheta marito ya Pawulo.
Pawulo u vule leswaku timfanelo ta Xikwembu a ti vonaka “ku sukela loko misava yi tumbuluxiwile ku ya emahlweni.” Hi ku ya hi mongo, rito ra Xigriki leri hundzuluxeriweke ri ku “misava” a ri vuli pulanete ya Misava. Kambe ri vula vanhu. * Hikwalaho, Pawulo u vula leswaku ku sukela loko vanhu va tumbuluxiwa, a va ti vona timfanelo ta Muvumbi hikwalaho ka swilo leswi a swi vumbeke.
Vumbhoni byebyo byi kona hinkwako-nkwako. A byi fihliwanga eka ntumbuluko kambe bya “voniwa.” Eka swilo leswikulu ni leswitsongo, ntumbuluko wu swi veka erivaleni leswaku ku ni Muvumbi ni leswaku u ni timfanelo letinene. Ndlela leyi Xikwembu xi vumbeke swilo ha yona yi kombisa leswaku xi ni vutlhari. Tilo leri teleke hi tinyeleti ni magandlati ya le lwandle swi kombisa matimba ya xona. Swakudya swo hambana-hambana swo nandziha ni ku xonga ka loko dyambu ri xa ni loko ri pela swi kombisa rirhandzu leri xi nga na rona eka vanhu.—Pisalema 104:24; Esaya 40:26.
Xana vumbhoni lebyi byi le rivaleni ku fikela kwihi? Byi le rivaleni lerova lava nga byi voniki ni lava alaka leswaku Xikwembu xi kona “a va swi koti ku tiyimelela.” Xidyondzi xin’wana xi byi hlamusela hi ndlela leyi: Anakanya hi muchayeri loyi a honisaka mfungho lowu nge “Gondzo Ri Pfariwile—Jikela eXimatsini.” Phorisa ra n’wi yimisa kutani ri n’wi tlhava thikithi. Muchayeri u ringeta ku tiyimelela a vula leswaku a nga wu vonanga mfungho. Kambe phorisa a ri swi twisisi hikuva mfungho lowu wu vekiwe erivaleni naswona muchayeri u vona kahle. Handle ka sweswo, tanihi muchayeri, u ni vutihlamuleri bya ku vona mimfungho yo tano ni ku yi landzela. Swi tano ni hi vumbhoni lebyi nga eka ntumbuluko bya leswaku Xikwembu xi kona. “Mfungho” wolowo wu lo dla erivaleni! Leswi hi nga swivumbiwa leswi nga ni vuswikoti bya ku ehleketa, ha swi kota ku wu vona. A ku na lexi hi nga tiyimelelaka ha xona loko hi wu honisa.
Ntumbuluko wu swi kombisa kahle leswaku ku ni Muvumbi hakunene
Hakunene, ntumbuluko wu hi dyondzisa swo tala hi Muvumbi wa hina. Kambe ku ni buku yin’wana leyi hi dyondzisaka swo tala swinene hi yena, ku nga Bibele. Eka yona hi nga kuma tinhlamulo ta xivutiso lexi xa nkoka: Hi xihi xikongomelo xa Xikwembu hi misava ni vanhu lava tshamaka eka yona? Ku kuma nhlamulo ya xivutiso lexi xa nkoka swi nga ku pfuna leswaku u tshinela swinene eka Xikwembu lexi ‘timfanelo ta xona ti voniwaka’ emisaveni leyi hi rhendzeleke.
Tindzimana ta Bibele leti u nga ti hlayaka hi August
^ ndzim. 5 Bibele yi tlhela yi vulavula hi “misava” tanihi leyi nga ni nandzu wa xidyoho naswona yi lavaka muponisi, leswi swi swi kombisaka kahle leswaku hi ku ya hi mongo, rito leri ri kombetela eka vanhu ku nga ri misava.—Yohane 1:29; 4:42; 12:47.


text:
Xana Wa Byi “Hlayisa Vutlhari Lebyi Pfunaka”?
KU NI xitori xa xifanyetana xin’wana xa xisiwana xa le ximutanini xin’wana. Vanhu a va xi hleka hikuva a va ehleketa leswaku a xi hanyanga kahle emiehleketweni. Loko ku ta vaendzi, vanhu va le ximutanini xa ka vona a va endla xihlekiso hi xona emahlweni ka vanghana va vona. A va teka timali timbirhi ta nsimbi, yin’we ya silivhere leyikulu ni yin’we ya nsuku leyitsongo leyi a yi ri ya nkoka swinene ku tlula ya silivhere. A va fika va ku, “Hlawula leyi u yi lavaka.” Xifanyetana lexi a xi hlawula ya silivhere kutani xi tsutsuma.
Siku rin’wana, wanuna un’wana la endzeke u vutise xifanyetana lexi a ku, “Wa swi tiva leswaku mali ya nsuku i yi kulu eka ya silivhere?” Xifanyetana lexi xi n’wayiterile kutani xi ku “Ina, ndza swi tiva.” U xi vutise a ku: “Kutani ha yini u hlawula ya silivhere? Loko wo hlawula ya nsuku, u ta kuma yo tala ku tlula ya silivhere!” Xifanyetana lexi xi te, “Loko ndzo hlawula ya nsuku, vanhu va ta tshika ku ndzi hlawurisa. Wa swi tiva leswaku ndzi hlengelete mali muni?” Xifanyetana lexi xa le ka xitori xi kombise mfanelo leyi hambi ku ri vanhu lavakulu yi nga va pfunaka, ku nga vutlhari lebyi pfunaka.
Bibele yi ri: “Hlayisa vutlhari lebyi pfunaka ni vuswikoti byo ehleketa, hikwalaho u ta famba u sirhelelekile endleleni ya wena, ni nenge wa wena a wu nge khugunyi nchumu.” (Swiv. 3:21, 23) Kutani ku tiva leswi vulaka swona ku va ni “vutlhari lebyi pfunaka” ni ku tiva ndlela yo byi tirhisa swa hi sirhelela. Leswi swi hi pfuna leswaku hi papalata ku tsana hi tlhelo ra moya ni ku wu fambisa kahle “nenge” wa hina.
I YINI VUTLHARI LEBYI PFUNAKA?
Ku va ni vutlhari lebyi pfunaka swa hambana ni ku va ni vutivi ni ku twisisa. Munhu la nga ni vutivi u hlengeleta rungula kumbe ku tiva swilo swo tala. Kasi munhu la twisisaka u kota ku xiya ndlela leyi mhaka yo karhi yi fambisanaka ha yona ni yin’wana. Munhu la nga ni vutlhari u tirhisa vutivi ni ku twisisa leswaku a vuyeriwa.
Hi xikombiso, swi nga ha olovela munhu leswaku a dyondza ni ku twisisa buku leyi nge Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene? hi xinkarhana. Loko a ri karhi a dyondzeriwa a nga ha hlamula tinhlamulo leti baka nhloko ya mhaka. A nga ha sungula ku ya eminhlanganweni ya vandlha ni ku tlhela a hlamula. Hinkwaswo leswi swi nga kombisa leswaku vuxaka bya yena na Yehovha byi le ku kuleni, kambe xana swi vula leswaku u kume vutlhari? Doo! Swi nga ha endleka leswaku u dyondza hi ku hatlisa. Hambiswiritano, loko a tirhisa ntiyiso lowu a wu dyondzaka, leswi vulaka ku tirhisa vutivi ni ku twisisa hi ndlela leyinene u ta tlhariha. Kutani loko swiboho leswi a swi endlaka swi humelela, swi ta va erivaleni leswaku u ni vutlhari lebyi pfunaka.
Matewu 7:24-27 yi vulavula hi xikombiso xa Yesu xa vavanuna vambirhi lava ha un’we wa vona a akaka yindlu. Un’wana wa vavanuna lava u hlamuseriwa tanihi la ‘tlhariheke.’ Wanuna loyi wo tlhariha u aka yindlu yakwe ehenhla ka ribye hikwalaho ka leswi nga ha endlekaka enkarhini lowu taka. U anakanyisise hi leswi nga ha humelelaka enkarhini lowu taka naswona a a tlharihile. A nga ehleketanga hi leswaku swi chipile ku aka yindlu yakwe ehenhla ka sava naswona yi ta hatla yi hela. Hi vutlhari, u anakanyisise hi vuyelo lebyi a byi ta va kona hi ku famba ka nkarhi loko a aka ehenhla ka sava. Kutani loko ku va ni xidzedze, yindlu yakwe a yi nga ta wa. Kutani hi nga yi kuma ni ku yi sirhelela njhani mfanelo leyi ya risima ya vutlhari lebyi pfunaka?
U NGA BYI KUMA NJHANI VUTLHARI LEBYI PFUNAKA?
Xo sungula, xiya leswaku Mikiya 6:9 yi ri: “Munhu wa vutlhari lebyi pfunaka u ta chava vito ra [Xikwembu].” Ku chava vito ra Yehovha swi vula ku n’wi xixima. Swi vula ku xixima leswi vito rakwe ri yimelaka swona, ku katsa ni milawu yakwe. Leswaku u xixima munhu wo karhi, u fanele u tiva ndlela leyi a anakanyaka ha yona. Kutani hi kona u nga ta kota ku n’wi tshemba ni ku dyondza eka yena, ni ku tekelela leswinene eka yena. Loko hi anakanyisisa hi ndlela leyi swiendlo swa hina swi nga khumbaka vuxaka bya hina na Yehovha ha yona, ni loko hi endla swiboho leswi fambisanaka ni milawu yakwe, hi ta kuma vutlhari lebyi pfunaka.
Xa vumbirhi, Swivuriso 18:1 yi ri: “Loyi a tihambanisaka ni van’wana u tilavela swa yena ntsena; u ta hambana ni vutlhari hinkwabyo lebyi pfunaka.” Loko hi nga tivoneli hi nga va ekule na Yehovha ni vanhu vakwe. Leswaku hi papalata sweswo, hi fanele hi heta nkarhi ni vanhu lava chavaka vito ra Xikwembu ni lava xiximaka milawu ya xona. Hi fanele hi va kona eHolweni ya Mfumo loko swi koteka ni ku katseka eminhlanganweni. Loko hi ri eminhlanganweni hi fanele hi pfula mianakanyo ya hina ni timbilu ta hina ni ku pfumelela leswaku leswi dyondziwaka swi hi khumba.
Ku engetela eka leswi, loko hi phofulela Yehovha hi xikhongelo, hi ta tshinela eka yena. (Swiv. 3:5, 6) Loko hi pfula mianakanyo ni timbilu ta hina loko hi ri karhi hi hlaya Bibele ni minkandziyiso leyi humesiwaka hi nhlengeletano ya Yehovha, hi kota ku vona vuyelo lebyi vaka kona hikwalaho ka swiendlo swa hina ni ku endla swilo hi ndlela leyi faneleke. Nakambe hi fanele hi amukela ndzayo leyi hi nyikiwaka yona hi vamakwerhu lava nga ni ntokoto. (Swiv. 19:20) Ematshan’weni yo ‘papalata vutlhari hinkwabyo lebyi pfunaka,’ hi ta va ni mfanelo leyi ya nkoka.
NDYANGU WA WENA WU NGA VUYERIWA NJHANI HIKWALAHO KA VUTLHARI LEBYI PFUNAKA?
Vutlhari lebyi pfunaka byi nga sirhelela mindyangu. Hi xikombiso, Bibele yi lerisa wansati leswaku “u fanele ku va ni xichavo xo enta” eka nuna wakwe. (Efe. 5:33) Xana wanuna a nga xi kuma njhani xichavo xo enta? Loko a sindzisa leswaku nsati wakwe a n’wi xixima, u ta n’wi xixima swa nkarhi wolowo ntsena. Leswaku wansati yoloye a papalata timholovo, a nga ha kombisa xichavo loko nuna wa yena a ri kona. Kambe xana u ta n’wi xixima loko a nga ri kona? A swi tano. U fanele a kambisisa leswi nga ta endla a n’wi xixima nkarhi hinkwawo. Loko a kombisa mihandzu ya moya, leyi katsaka rirhandzu ni musa, nsati wakwe u ta swi kota ku n’wi xixima. I ntiyiso leswaku wansati la nga Mukreste u fanele a kombisa nuna wakwe xichavo ku nga khathariseki ndlela leyi a n’wi khomaka ha yona.—Gal. 5:22, 23.
Nakambe Bibele yi vula leswaku wanuna u fanele a rhandza nsati wakwe. (Efe. 5:28, 33) Leswi wansati a lavaka ku rhandziwa hi nuna wakwe, a nga ha vona swi antswa ku n’wi tumbetela mikhuva leyi nga riki yinene leyi a faneleke a yi tiva. Xana sweswo swi kombisa ku va ni vutlhari lebyi pfunaka? Xana ku ta endleka yini loko hi ku famba ka nkarhi a tshubula mikhuva leyi? Xana u ta ya a n’wi rhandza? Swi nga ha n’wi tikela ku ya emahlweni a n’wi rhandza. Kambe loko nsati wakwe a lava nkarhi lowunene wo hlamusela mhaka leyi nga tsakisiki hi ndlela ya xichavo, nuna wakwe u ta khensa ku tshembeka ka yena. Naswona u ta ya a n’wi rhandza swinene.
Vana va fanele va yingisa vatswari va vona naswona va tshinyiwa hi ku landza milawu ya Yehovha. (Efe. 6:1, 4) Xana leswi swi vula leswaku vatswari va fanele va vekela vana va vona milawu yo tala? Ku katseka swo tala ku tlula ku tiva milawu ya le kaya kumbe vuyelo lebyi nga vaka kona loko n’wana a tlula milawu yoleyo. Mutswari la nga ni vutlhari lebyi pfunaka u pfuna n’wana wakwe ku twisisa leswaku ha yini a fanele a yingisa.
Hi xikombiso, a hi nge n’wana u vulavula ni mutswari wakwe hi ndlela leyi nga kombisiki xichavo. Ku holovela n’wana yoloye kumbe ku n’wi xupula swi nga n’wi khomisa tingana kumbe swi endla leswaku a miyela. A nga ha va ni xikhomela, leswi nga endlaka leswaku a nga va yingisi vatswari vakwe.
Vatswari lava tirhisaka vutlhari lebyi pfunaka va ta anakanyisisa hi ndlela leyi va nga ta xupula vana va vona ha yona ni vuyelo bya kona. Vatswari a va fanelanga va hatlisela ku teka goza hi leswi va khomisiweke tingana. Kumbexana loko va ri swin’we ni n’wana wa vona ntsena, va nga vulavula na yena hi ndlela ya rirhandzu va n’wi hlamusela leswaku Yehovha u lava leswaku a va yingisa leswaku swi n’wi fambela kahle. Kutani loko n’wana a xixima vatswari vakwe, u ta swi xiya leswaku u vangamisa Yehovha. (Efe. 6:2, 3) Loko vatswari va endla leswi, n’wana a nga khumbeka. U ta swi xiya leswaku vatswari vakwe va khathala hi yena naswona u ta ya a va xixima. Kutani sweswi i nkarhi wa leswaku n’wana a kombela mpfuno eka timhaka ta nkoka loko a ri karhi a kula.
Vatswari van’wana va ha chava ku tshinya n’wana wa vona hikwalaho ka leswi va nga laviki ku n’wi twisa ku vava. Kambe ku ta endleka yini loko n’wana a kula? Xana u ta chava Yehovha ni ku xiya nkoka wo yingisa milawu ya yena? Xana u ta pfumela ku kongomisiwa hi Yehovha kumbe u ta tshika vuxaka bya yena na Yehovha byi tsana?—Swiv. 13:1; 29:21.
Muvatli lonene u hlela ka ha ri emahlweni nchumu lowu a lavaka ku wu endla. A ngo namba a sungula ku vatla kutani a tibyela leswaku hinkwaswo swi ta famba kahle. Vatswari lava nga ni vutlhari lebyi pfunaka va heta nkarhi wo tala va dyondza ni ku tirhisa milawu ya Yehovha ni ku chava vito rakwe. Hi ku titshineta eka Yehovha ni nhlengeletano yakwe, va kuma vutlhari lebyi pfunaka ni ku pfuna ndyangu wa vona.
Siku ni siku, hi endla swiboho leswi nga ta khumba vutomi bya hina nkarhi wo leha. Ematshan’weni yo hatlisela ku teka xiboho, ha yini u nga yimi u ehleketisisa? Anakanyisisa hi vuyelo lebyi nga ta va kona vutomi bya wena hinkwabyo. Lava nkongomiso wa Yehovha ni ku tirhisa vutlhari byakwe. Kutani u ta sirhelela vutlhari lebyi pfunaka naswona u ta kuma vutomi.


text:
1Ngu toneto, awe, hambi u di mani ni mani u lamulako vamwane, khu nga ni divalelo, ngukusa, ngako u txi lamula vamwane, wo ti abanisa upune, ngukusa nanawe wa ti maha tona ti u lamulako ngu tona vamwane. 2Ngukusa ha ti ziva ti to Txizimu txi lamula ngu nzila ya ditshuri ava va mahako toneto. 3Se awe mthu, u lamulako va va mahako to nga toneto, kuve wa ti maha nawe, ina u alakanya ti to u na huluka kulamulwani ka Txizimu kani? 4Kumbe wo kanyisa kutala ka wunene wa Txizimu, ni kutimisela ka txona, ni kuhonisela ka txona; khu ti zivi ti to wunene wuwa wa Txizimu wu ku ndindela kuya kuhundulukani kani? 5Kambe ngu kubanga ka mbilu yako, ayi yi si laviko kuhunduluka, wa ti sengeletela txiviti txi u no ta txi mana ka ditshiku da txiviti, ahawa ku no ta humelela kulamula ku ko lulama ka Txizimu; 6txona Txizimu txi txi no ta tshumetela mmwane ni mmwane, mayelano ni mithumo yakwe. 7Txi na ninga wutomi wo mbina magwito ava va kusimamela kumaha tatinene, ngu kulava wudhumo ni lisima ni wutomi wo mbi guma, ngu kutimisela ka mithumo yo tshura; 8kambe ava va kanetako, ava va lambako ditshuri, ve londetela wusoholoki, va na welwa ngu phango ni txiviti. 9Dikhombo ni kuxaniseka si na va txitimwi ka mthu wuhi ni wuhi a mahako to biha; ka Mjudha kukhata ni ka Mgriki nene. 10Kambe wudhumo ni txithavo ni kudikha si na va txitimwi ka wuhi ni wuhi a mahako wunene, ka Mjudha kukhata ni ka Mgriki nene; 11ngukusa Txizimu kha txi yi ngu khohe ya mthu. 12Votshe va va nga wonha va singa ni mlayo, va na lova va si nga ni mlayo; kambe ava va nga wonha na va txi wu ziva mlayo, va na lamulwa ngu mlayo. 13Ngukusa hi nga vale va engisako mlayo va wombwako ti to va lulamile masoni ka Txizimu; aniko va balwa ti to va lulamile avale va mahako ti wu rumako wona mlayo. 14Ngako vamatiko va va ku singa ni mlayo, va txi londetela ngu mahanyelo awe ati ti kombelwako ngu mlayo, vona ngu wutumbu ngu vona i ku mlayo wa kona, hambiko va ku singa ni mlayo. 15Va kombisa ti to mthumo wu wu lawako ngu mlayo wu bhatwe timbiluni kwawe; livhalo lawe ngu yona fakazi yawe; ni mapimo awe ma va kawuka kumbe ku va emela. 16Ngu tona tiya ti no ta humelela ngu ditshiku diya Txizimu txi no ta lamula, ngu Jesu Kristu, sikungo sa vathu kota kuwomba ka Evhangeli yi ni yi txhumayelako. 17Kambe, ngako awe u dhanwako ku u Mjudha, awe u thembako mlayo, u txi ti kulisa ngu Txizimu, 18awe u zivako kuranda ka txona, u zivako kuwona ti i ku ta lisima nguku u nga gondiswa ngu mlayo, 19awe u pimisako ti to u mñoli wa lisole ka mabhofu, u liwoningo la vale va ku txidemani, 20u mlayi wa va va si ziviko, mgondisi wa vanana, ngako u ku ni txiemo txa kukomba wuzivi ni ditshuri amu ka mlayo; 21awe u gondisako vamwane, se khu ti gondisi upune kani? Awe u txhumayelako ti to ku nga thuke ku txi piwa, na kasi wa pa! 22Awe u ku khawe ku nga thuke ku txi mahwa wugelegele, kasi awe wa geleza! Awe wa nyenya kukhozela sithombe, kasi awe wa handa mathepeleni ka sona! 23Awe u ti dhumisako ngu mlayo, kasi wa wisa tingana Txizimu ngu kundaka mlayo. 24Ngu konaho, ti bhatwe ti to “Ditina da Txizimu da ruketelwa hagari ka vamatiko ngu mhaka yanu.” 25Kha ditshuri, wukwera wa vhuna, ngako u txi veketa mlayo, kambe ngako u di mndaki wa mlayo, wukwera wako wu na va wu di phindukile wu maha wukhutu. 26Aniko, ngako makhutu ma txi veketa mlayo, ina wukhutu wawe kha wu wonwi nga wukwera kani? 27Se awu i ku dikhutu ngu ditshelo da mmidi, ngako a txi veketa mlayo, a na ku abanisa awe u ndakako mlayo, hambi u di ni ti ti nga bhalwa, hambi wukwera. 28Mjudha wa ditshuri hi nga wule wa ku ti komba hahanze dwe, ni wona wukwera wa ditshuri hi nga wule wu wonekako hahanze ha nyamani dwe; 29aniko Mjudha ngu wu i ku toneto ni mbiluni, ni wukwera wa ditshuri ngu wa mbilu, awu wu mahwako moyani, i singa ngu mibhalo; se kudhumiswa kwakwe kha ku humi ka vathu, aniko ku huma ngu ka Txizimu.
Copyright
Learn More


text:
NDZIMA YA VUTSEVU
Lava Feke Va Kwihi?
Ku endleka yini hi hina loko hi fa?
Ha yini hi fa?
Xana swi ta chavelela ku tiva xiyimo xa xiviri lexi vafi va nga eka xona?
1-3. Hi swihi swivutiso leswi vanhu va swi vutisaka mayelana ni vafi naswona tikereke hi ku hambana ka tona ti swi hlamula hi ndlela yini?
LESWI i swivutiso swa nkoka leswi se ku hundzeke magidi ya malembe vanhu va ri karhi va tivutisa swona. Ku nga khathariseki leswaku hi vamani kumbe hi tshama kwihi, kambe tinhlamulo ta swona ta hi khumba.
2 Eka ndzima leyi hi humaka eka yona, hi hlamusele ndlela leyi ha yona xitlhavelo xa nkutsulo wa Yesu Kreste xi hi pfuleleke ndlela yo kuma vutomi lebyi nga heriki. Hi tlhele hi dyondza leswaku Bibele yi profete nkarhi lowu ha wona ‘rifu ri nga ta va ri nga ha ri kona.’ (Nhlavutelo 21:4) Kambe hi karhi ha fa. Solomoni Hosi yo tlhariha u te: “Lava hanyaka va swi tiva leswaku va ta fa.” (Eklesiasta 9:5) Hi ringeta ku hanya nkarhi wo leha hilaha hi nga kotaka hakona. Hambiswiritano, ha tivutisa leswaku ku ta endleka yini hi hina loko hi fa.
3 Loko hi feriwa hi loyi hi n’wi rhandzaka, ha rila. Hi nga vutisa hi ku: ‘Ku endleke yini ha vona? Xana va le ku xanisekeni? Xana va hi sirhelela? Xana hi nga va pfuna? Xana hi ta tlhela hi va vona?’ Tikereke hi ku hambana ka tona ti swi hlamula hi tindlela to hambana-hambana swivutiso leswi. Tin’wana ti dyondzisa leswaku loko u endla leswinene evuton’wini, u ta ya etilweni kambe loko u endla leswo biha, u ta ya eku hisiweni endhawini yo xanisa vanhu. Tin’wana ti dyondzisa leswaku loko vanhu va fa, va hundzela exivandleni xa mimoya va ya tshama ni vakokwa wa vona. Kasi tin’wana ti dyondzisa leswaku loko vanhu va fa, va ya exivandleni xin’wana laha va fikaka va avanyisiwa kutani va velekiwa se va ri eka xivumbeko xin’wana.
4. Hi wihi nchumu wun’we lowu tikereke to tala ti pfumelelanaka ha wona mayelana ni rifu?
4 Tikereke to tano hinkwato ti pfumela nchumu wun’we—leswaku ku ni nchumu lowu salaka wu hanya loko miri wu fa. Hi ku ya hi tikereke to tala ta nkarhi lowu hundzeke ni ta namuntlha, hi ya emahlweni hi hanya hilaha ku nga heriki hi ndlela yo karhi naswona hi kota ku vona, ku twa ni ku anakanya. Kambe, xana swi nga kotekisa ku yini sweswo? Phela, switwi swa hina ni mianakanyo ya hina swi fambisana ni ku tirha ka byongo bya hina. Loko munhu a fa, byongo byi tshika ku tirha. Mikhumbulo, mintlhaveko ni switwi swa hina a swi nge swi koti ku ya emahlweni swi tirha hi swoxe hi ndlela yo karhi leyi nga hlamuselekiki. Swa fa.
KAHLE-KAHLE KU ENDLEKA YINI LOKO MUNHU A FA?
5, 6. I yini leswi Bibele yi swi dyondzisaka hi xiyimo xa lava feke?
5 Leswi endlekaka loko munhu a fa a hi nchumu lowu Yehovha, Muvumbi wa byongo a nga tsandzekaka ku wu hlamusela. Muvumbi u swi tiva kahle leswi endlekaka naswona xiyimo xa vafi u xi hlamuserile eRitweni ra yena ku nga Bibele. Dyondzo ya yona leyi nga le rivaleni hi leyi: Loko munhu a fa, u tshika ku va kona. Rifu i rito-fularha ra vutomi. Vafi a va twi nchumu, a va voni nchumu naswona a va anakanyi nchumu. A ku na nchumu ni wun’we eka hina lowu salaka wu hanya loko miri wu file. A hi na moya-xiviri kumbe moya lowu nga fiki. *
6 Endzhaku ka loko Solomoni a swi xiyile leswaku lava hanyaka va swi tiva leswaku va ta fa, u tsale a ku: “Loko ku ri lava feke, a va tivi nchumu nikatsongo.” Hiloko a ya emahlweni a hlamusela ntiyiso wolowo wa xisekelo hi ku vula leswaku lava feke a va nge swi koti ku rhandza kumbe ku venga nileswaku “a ku na ntirho hambi ku ri kungu, vutivi kumbe vutlhari [esirheni].” (Eklesiasta 9:5, 6, 10) Hilaha ku fanaka, Pisalema 146:4 yi vula leswaku loko munhu a fa, “miehleketo yakwe ya lova.” Ha fa, kutani a hi nge swi koti ku ya emahlweni hi hanya loko miri wa hina wu file. Vutomi bya hina byi fana ni langavi ra khandlhela. Loko langavi rero ri timiwa a ri yi helo. Ro nyamalala.
LESWI YESU A SWI VULEKE HI LAVA FEKE
7. Yesu u yi hlamusele njhani ndlela leyi rifu ri nga xiswona?
7 Yesu Kreste u vulavule hi xiyimo xa lava feke. U vulavule ha xona hikwalaho ka Lazaro loyi a a n’wi toloverile swinene loyi se a a file. Yesu u byele vadyondzisiwa va yena a ku: “Lazaro nakulorhi u ye eku wiseni.” Vadyondzisiwa a va ehleketa leswaku Yesu u vula leswaku Lazaro u lo etlela kunene leswaku a ta hlakarhela eka vuvabyi lebyi n’wi khomeke. Kambe a swi nga ri tano. Yesu u hlamusele a ku: “Lazaro u file.” (Yohane 11:11-14) Xiya leswaku Yesu u fanise ku fa ni ku wisa swin’we ni ku etlela. Lazaro a a nga ri etilweni kumbe etiheleni leti pfurhaka. A a nga yanga ku ya hlangana ni tintsumi kumbe vakokwa wa yena. Lazaro a a nga yanga exivandleni xin’wana leswaku a ya velekiwa nakambe, leswaku a va eka xivumbeko xin’wana. A a ri eku wiseni esirheni onge hiloko a biwe hi vurhongo lebyikulu byo pfumala ni milorho. Matsalwa man’wana ma fanisa rifu ni ku etlela. Hi xikombiso, loko mudyondzisiwa Stefano a khandliwe hi maribye, Bibele yi vula leswaku u ‘etlele eku feni.’ (Mintirho 7:60) Hilaha ku fanaka, muapostola Pawulo u tsale leswaku hi nkarhi wa yena a ku ri ni lava va ‘etleleke eku feni.’—1 Vakorinto 15:6.
8. Hi swi tivisa ku yini leswaku a ku nga ri xona xikongomelo xa Xikwembu leswaku vanhu va fa?
8 Xana a ku ri xikongomelo xa Xikwembu xa le ku sunguleni leswaku vanhu va fa? Doo! Yehovha a a endle leswaku vanhu va hanya hilaha ku nga heriki emisaveni. Hilaha hi dyondzeke hakona eku sunguleni ka buku leyi, Xikwembu xi veke mpatswa wo sungula wa vanhu eparadeyisini yo xonga. Xi va nyike vutomi lebyi hetisekeke. Yehovha a a va navelela leswinene ntsena. Xana u kona mutswari la nga ni rirhandzu, la navelaka leswaku vana va yena va xanisiwa hi switlhavi leswi fambisanaka ni ku dyuhala ni rifu? A nga kona! Yehovha a a va rhandza vana va yena naswona a a lava leswaku va tiphina hi ntsako emisaveni hilaha ku nga heriki. Loko Bibele yi vulavula hi vanhu yi ri: ‘Yehovha u veke etimbilwini ta vona nkarhi lowu nga riki na makumu.’ (Eklesiasta 3:11) Xikwembu xi hi vumbe hi ri lava navelaka ku hanya hilaha ku nga heriki. Naswona xi pfule ndlela ya leswaku hi swi kota ku hanya hilaha ku nga heriki.
LEXI ENDLAKA LESWAKU VANHU VA FA
9. Hi xihi xipimelo lexi Yehovha a xi vekeleke Adamu, naswona ha yini nawu lowu a wu nga tiki lerova munhu a nga tsandzeka ku wu yingisa?
9 Kutani, ha yini vanhu va fa? Leswaku hi kuma nhlamulo, hi fanele hi kumisisa leswi endlekeke loko ka ha ri ni wanuna un’we ni wansati un’we emisaveni. Bibele yi ri: “Yehovha Xikwembu a endla leswaku emisaveni ku mila murhi wun’wana ni wun’wana lowu navelekaka ematihlweni ya munhu ni lowu fanelekaka ku dyiwa.” (Genesa 2:9) Hambiswiritano, ku ni nchumu wun’we lowu a n’wi aleleke eka wona. Yehovha u byele Adamu a ku: “U nga ha tidyela u eneriseka eka murhi wun’wana ni wun’wana wa ntanga. Kambe loko ku ri murhi wa ku tiva leswinene ni leswo biha u nga tshuki u wu dya hikuva siku u nga ta wu dya, u ta fa hakunene.” (Genesa 2:16, 17) Nawu lowu a wu nga tiki lerova munhu a nga tsandzeka ku wu yingisa. A ku ri ni mirhi yo tala leyi Adamu na Evha a va nga tidyela mihandzu ya yona. Kambe nawu lowu wu va pfulele ndlela yo hlawuleka yo kombisa leswaku va n’wi nkhensa Loyi a va nyikeke swilo hinkwaswo, ku katsa ni vutomi lebyi hetisekeke. Ku yingisa ka vona a ku ta kombisa nileswaku va byi xixima vulawuri bya Tata wa vona wa le tilweni nileswaku va wu lava nkongomiso wa yena wa rirhandzu.
10, 11. (a) Swi tise ku yini leswaku mpatswa wo sungula wa vanhu wu nga xi yingisi Xikwembu? (b) Ha yini ku nga yingisi ka Adamu na Evha ku ri nandzu lowukulu?
10 Khombo ra kona, mpatswa wo sungula wa vanhu wu hlawule ku tlula nawu wa Yehovha. Sathana u tirhise nyoka kutani a vutisa Evha a ku: “Xana hakunene i ntiyiso leswaku Xikwembu xi vule leswaku mi nga tshuki mi dya eka murhi wun’wana ni wun’wana wa ntanga?” Evha u hlamule a ku: “Mbhandzu wa mirhi ya ntanga hi nga dya. Kambe loko ku ri ku dya mbhandzu wa murhi lowu nga exikarhi ka ntanga, Xikwembu xi te, ‘mi nga tshuki mi dya eka wona, e-e, mi nga tshuki mi wu khumba leswaku mi nga fi.’”—Genesa 3:1-3.
11 Hiloko Sathana a ku: “Entiyisweni mi nga ka mi nga fi. . . . Xikwembu xi tiva leswaku siku mi nga ta dya eka wona, mahlo ya n’wina ma ta pfuleka kutani mi ta fana ni Xikwembu, mi ta tiva leswinene ni leswo biha.” (Genesa 3:4, 5) Sathana a a lava leswaku Evha a pfumela leswaku u ta vuyeriwa loko o dya mbhandzu lowu yirisiweke. Hi ku ya hi yena, Evha a a ta tihlawulela leswinene ni leswo biha; a a ta tiendlela ku rhandza ka yena. Sathana u tlhele a hehla Yehovha hileswaku leswi a nge swi ta va humelela loko va dya mbhandzu wolowo i mavunwa, a swi nge humeleli. Evha u ma khorwile mavunwa wolawo ya Sathana. Hiloko a teka mbhandzu a wu dya. Kutani a nyika ni nuna wa yena leswaku na yena a dya. Va dye va ri karhi va swi tiva leswaku a va fanelanga va dya. A va swi tiva kahle leswaku va endla leswi Xikwembu xi va byeleke leswaku va nga swi endli. Hi ku dya mbhandzu wolowo, a va wu honisa hi vomu nawu wo olova ni lowu twisisekaka. Va kombise leswaku va n’wi tekela ehansi Tata wa vona wa le tilweni ni vulawuri bya yena. Ku pfumala xichavo loku va ku kombiseke eka Muvumbi wa vona la nga ni rirhandzu a ku ri nandzu lowu nga rivaleriwiki!
12. I yini lexi nga hi pfunaka hi twisisa ndlela leyi Yehovha a titweke ha yona loko Adamu na Evha va hlawula ku endla leswi lwisanaka na yena?
12 Hi xikombiso: Xana a wu ta titwisa ku yini loko wo kurisa n’wana wa jaha kumbe wa nhwanyana ivi a hanya hi ndlela leyi kombisaka leswaku a nga ku xiximi nikatsongo kumbe a nga ku rhandzi? A swi ta ku twisa ku vava. Kutani anakanya ndlela leyi Yehovha a faneleke a titwe ha yona loko Adamu na Evha va hlawula ku endla leswi lwisanaka na yena.
13. Yehovha u te ku ta endleka yini hi Adamu loko a fa naswona sweswo swi vula yini?
13 A xi nga ri kona xivangelo xa leswaku Yehovha a tshika Adamu na Evha va ya emahlweni va hanya hilaha ku nga heriki. Va file hilaha a vuleke hakona leswaku va ta fa. Vutomi bya Adamu na Evha byi herile. A va hundzelanga exivandleni xa mimoya. Hi vula tano hikwalaho ka leswi Yehovha a swi byeleke Adamu endzhaku ka loko a tlule nawu wa yena. Xikwembu xi te: “U [ta] tlhelela emisaveni hikuva u humesiwe eka yona. Hikuva u ntshuri u ta tlhelela entshurini.” (Genesa 3:19) Xikwembu xi endle Adamu hi ntshuri wa misava. (Genesa 2:7) Loko Adamu a nga si endliwa, a a nga ri kona. Hikwalaho, loko Yehovha a vula leswaku Adamu u ta tlhelela entshurini, A a vula leswaku Adamu u ta tlhelela eka xiyimo lexi a a ri eka xona, xa ku nga vi kona. Adamu a a nga ta va na vutomi, a a ta fana ni ntshuri lowu a endliweke ha wona.
14. Ha yini hi fa?
14 Adamu na Evha a va ta va va ha hanya ninamuntlha, kambe va file hikuva va hlawule ku ka va nga xi yingisi Xikwembu kutani va dyoha. Lexi endlaka leswaku hi fa hi leswaku ku dyoha ka Adamu ni ku fa ka yena swi endle leswaku vana va yena hinkwavo va tswariwa va ri ni xidyoho ni rifu. (Varhoma 5:12) Hikwalaho, xidyoho xexo xi fana ni ku tluleriwa hi vuvabyi lebyi dlayaka, lebyi munhu a nga ta ka a nga swi koti ku byi balekela. Rifu leri vangiwaka hi xona i ndzhukano eka vanhu. Rifu i nala, a hi munghana. (1 Vakorinto 15:26) Hi ba mandla hi vuyelela hileswi Yehovha a endleke leswaku ku va ni nkutsulo lowu nga ta hi ponisa eka nala loyi la chavisaka!
KU TIVA XIYIMO XA XIVIRI HI LAVA FEKE SWA PFUNA
15. Ha yini swi chavelela ku tiva ntiyiso hi ta xiyimo xa vafi?
15 Swa chavelela ku tiva leswi Bibele yi swi dyondzisaka hi xiyimo xa vafi. Hilaha hi swi voneke hakona, lava feke a va twi ku vava naswona a va le nhlomulweni. A xi kona xivangelo xo va chava hikuva a va nge hi vavisi. A va lavi mpfuno wa hina kasi na hina a va nge hi pfuni hi nchumu. A hi nge swi koti ku vulavula na vona, na vona a va nge swi koti ku vulavula na hina. Varhangeri vo tala va vukhongeri va xisa vanhu va va byela leswaku va nga pfuna lava feke kutani vanhu lava pfumelaka mavunwa yo tano va nyika varhangeri lava mali. Kambe, ku tiva xiyimo xa xiviri hi lava feke swi ta hi pfuna leswaku hi nga kanganyisiwi hi lava dyondzisaka tidyondzo to tano ta mavunwa.
16. Tidyondzo leti dyondzisiwaka etikerekeni to tala ti huma kwihi naswona sweswo swi vonaka hi ndlela yihi?
16 Xana kereke ya wena ya pfumelelana ni leswi Bibele yi swi dyondzisaka hi ta lava feke? Tikereke to tala a ti pfumelelani na swona. Ha yini? Hikuva leswi ti swi dyondzisaka swi huma eka Sathana. U tirhisa vukhongeri bya mavunwa leswaku byi dyondzisa vanhu leswaku loko miri wa vona wu fa, va ta ya emahlweni va hanya exivandleni xa mimoya. Lebyi i vunwa lebyi Sathana a byi pfanganisaka ni mavunwa man’wana leswaku vanhu va fularhela Yehovha Xikwembu. Njhani?
17. Ha yini dyondzo ya ku xanisa vanhu hilaha ku nga heriki yi ri ndzhukano eka Yehovha?
17 Hilaha swi kombisiweke hakona eku sunguleni, tikereke tin’wana ti dyondzisa leswaku loko munhu a endla leswo biha, u ta ya exivandleni lexi a nga ta fika a xanisiwa endzilweni hilaha ku nga heriki. Dyondzo leyi yi rhukana Xikwembu. Yehovha i Xikwembu xa rirhandzu naswona a nge pfuki a xanise vanhu hi ndlela leyi. (1 Yohane 4:8) U nga n’wi teka njhani munhu la xanisaka n’wana wa yena la nga yingisiki hi ku khoma voko ra yena a ri hisa endzilweni? Xana a wu ta n’wi xixima munhu wo tano? Entiyisweni, xana u nga lava ni ku aka vuxaka na yena? Nikatsongo! U nga n’wi teka a ri munhu la nga ni nsele lowukulu. Phela hi swona leswi Sathana a lavaka leswaku hi swi pfumela mayelana na Yehovha, leswaku ku sukela khale ka khaleni, u le ku xaniseni ka vanhu hi ndzilo lowu nga timekiki!
18. Mhaka ya ku gandzela vafi yi sekeriwe eka dyondzo yihi ya vukhongeri leyi nga vunwa?
18 Sathana u tlhela a tirhisa tikereke tin’wana leswaku ti dyondzisa leswaku loko vanhu va file, va hundzuka mimoya leyi faneleke yi xiximiwa ni ku dzunisiwa hi lava hanyaka. Hi ku ya hi dyondzo leyi, mimoya ya vafi yi nga hundzuka vanghana lavakulu kumbe valala lavakulu. Vanhu vo tala va ma pfumela mavunwa lawa. Va chava vafi kutani va va xixima va tlhela va va gandzela. Bibele a yi pfumelelani nikatsongo ni dyondzo yoleyo, ku ri na sweswo yi dyondzisa leswaku lava feke va etlele nileswaku hi fanele hi gandzela Xikwembu xi ri xin’we xa ntiyiso ntsena, ku nga Yehovha, Muvumbi ni Muwundli wa hina.—Nhlavutelo 4:11.
19. Ku tiva ntiyiso hi ta xiyimo xa vafi swi hi pfuna ku twisisa dyondzo yihi ya Bibele?
19 Ku tiva ntiyiso hi ta xiyimo xa vafi swi ku sirhelela leswaku u nga hambukisiwi hi mavunwa ya tikereke. Swi tlhela swi ku pfuna leswaku u twisisa tidyondzo tin’wana leti humaka eBibeleni. Hi xikombiso, loko se u swi vona leswaku vanhu a va hundzeli exivandleni xa mimoya loko va file, u kota ku xi twisisa kahle xitshembiso xa leswaku vanhu va ta hanya hilaha ku nga heriki emisaveni leyi nga paradeyisi.
20. Hi xihi xivutiso lexi nga ta tlhuvutsiwa eka ndzima leyi landzelaka?
20 Khale ka khaleni, Yobo wanuna la tshembekaka u tshame a tlakusa xivutiso lexi nge: “Xana loko munhu la tiyeke emirini a fa a nga tlhela a hanya?” (Yobo 14:14) Xana swi nga koteka leswaku vanhu lava nga riki na vutomi, lava etleleke emasirheni, va tlhela va hanya? Leswi Bibele yi swi dyondzisaka emhakeni leyi swa chavelela hakunene, hilaha ndzima leyi landzelaka yi nga ta hlamusela hakona.
^ ndzim. 5 Leswaku u kuma nhlamuselo ya rito leri nge “moya-xiviri” ni leri nge “moya,” hi kombela u vona Xiengetelo eka matluka 208-11.
DYONDZA SWO TALA
Tihele I Yini? Xana I Ndhawu Leyi Vanhu Va Xanisiwaka Eka Yona Hilaha Ku Nga Heriki?
Xana vanhu vo biha va xanisiwa endzilweni wa tihele? Xana i hakelo ya rifu? Twana tinhlamulo leti kumekaka eMatsalweni.


text:
1Ngu ditshelo da mhaka ya masiku ni sikhati sa kona, vanathu, kha ku laveki ti to hi mi bhalela txilo ka tona. 2Nguko anu ma ti ziva tatinene taku ditshiku da Mkoma di na tisa ku nga dikhamba ahawa ka wusiku. 3Mbimo yi vathu va no ge va txi kha vona: " Ka ho kudikha ni kukhaliseka", nguyo mbimo ku no humelela dikhombo ngu txidhukisa hagari kwawe, kota nga wamsikati, ngako a txi lumwa; kha va nambi si kota kupona. 4Aniko anu, vanathu, kha mi nga mtemani ahawa ko za mi txi na ta maha ngu kukanganyiswa ngu ditshiku da kona nga kule ka dikhamba. 5Nguko anu motshenu mi vanana va kuwonekela, mi vanana va mtshikari. Athu kha hi nga vanana va wusiku kumbe txidema. 6Ngu kota yeto, hi nga oteleni nga vamwanyane, aniko a hi ti woneleni, hi txi hanya ngu ku ti pimela. 7Ava va otelako, va otela ni wusiku; ava va levako, va leva ni wusiku. 8Aniko, athu hi ku va mtshikari, he hanyeni ngu ku ti pimela, he ambaleni txikatawu txa txikete txa likholo ni lirando, hi txi ambala txithembo txa kuhanyiswa, txi txi maha txidgoko txathu. 9Ngu toneto, Txizimu kha txa hi tumbulukisela ku hi henyela, aniko txi hi mahete kasi kumana kuponiswa ngu Mkoma wathu Jesu Kristu, 10a nga hi fela, kasiku athu, mwendo ha wonelela mwendo ha otela, hi hanya hi di patani kumweko nayo. 11Ngu toneto thavelelanani mi txi akisana, nga tona ti mi mahisako tona ni konkuwa. 12Ha mi kombela, vanathu, ti to mi txi vekela txithavo avale va mi khutalelako ngu mikaralo hagari kwanu, na i di vahombe vanu ni vathangeli vanu ngu ka Mkoma. 13Va xonipheni ngu lirando la hombe, ngu mhaka ya mthumo wawe. Hanyani navo ngu kudikha. 14Ha mi laya, vanathu, kawukani sindakamilayo. Tsanisani ava va ku ni dizowa, vhunani ava va ku ni dikhodho, mi va ni kuhonisela ka votshe. 15Ti woneleni kasiku ni wammweyo kwanu a si tshumeteli wubihi ngu wubihi; otshe masiku duketani kumahelana tatinene, mi txi maha toneto ni ka votshe. 16Tsakani yotshe mbimo. 17Khongelani mi si karali. 18Zivani kubonga ka totshe ti ti mi humelelako. Nguko, ngu tona tiya txi ti dhundako Txizimu kwanu, ngu ka Kristu Jesu. 19Mi nga timeni moya. 20Mi nga kanyiseni siprofeto. 21Kambe wonisisani sotshe, mi ├▒olisisa asi i ku sasinene. 22Vayilelani sotshe so biha. 23Txizimu txa kudikha ngu wutumbu wa txona txi na mi basise ka sotshe, se wotshe wuthu wanu, m'hefemulo, moya, ni mmidi zumbani mi di si veketile ngu fanelo kala kuwuyani ka Mkoma wathu Jesu Kristu. 24Awule a nga mi dhana a thembekile, ene a na ti thuma totshe tiya. 25Hi kombeleleni, vanathu. 26Losani votshe vanathu ngu kupswopswana ko sawuleka. 27Na mi kombela ngu ka Mkoma ti to dipapilo diya, di gondwa ka votshe vanathu. 28Kateko ya Mkoma wathu Jesu Kristu, yi na ve ni nanu!
Copyright
Learn More


text:
JANUARY 28, 2016
AZERBAIJAN
Irina Zakharchenko Na Valida Jabrayilova Va Ntshunxiwa eKhotsweni
Endzhaku ko heta tinh’weti ta 11 va ri ekhotsweni, Irina Zakharchenko na Valida Jabrayilova va ntshunxiwile hi January 28, 2016. Muavanyisi Akram Gahramanov u va gwevile kutani a lava leswaku va hakela mali yo tala (7 000 wa ti-manat kumbe 3 932 wa ti-euro) hikwalaho ko fambisa broxara yin’we. U herise xigwevo hikwalaho ka leswi a va ri ekhotsweni ku sukela hi February 17, 2015. Xiboho lexi tekiweke a xi lwisana ni xa Nhlangano wa Matiko xa leswaku Azerbaijan ri fanele ku hakela vavasati lava hikwalaho ka leswi a va khotsiwile swi nga ri enawini.
Hambileswi va vabyaka swinene, Manana Zakharchenko na Jabrayilova va tsakile hileswi va ntshunxiweke. Sweswi va le kaya naswona va le ku hlakarheleni.
DYONDZA SWO TALA
Tiko Ra Azerbaijan Ri Gweva Ni Ku Tlhela Ri Ntshunxa Irina Zakharchenko Na Valida Jabrayilova
Ha yini ku xanisiwa loku ka vavasati vambirhi lava nga riki na nandzu ku pfumeleriwa hi ku va vona nandzu?


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Tipisalema 146:1-10
146 Dzunisani Yah!+Dzunisa Yehovha, Wena moya-xiviri wa mina.+2 Ndzi ta dzunisa Yehovha loko ndza ha hanya.+Ndzi ta yimbelelela Xikwembu xanga miloti loko ntsena ndza ha ri kona.+3 Mi nga tshembi vanhu va xiyimo xa le henhla,+Hambi ku ri n’wana wa munhu wa nyama, loyi a tsandzekaka ku ponisa.+4 Moya wakwe wa huma,+ a tlhelela entshurini wa yena;+Hi siku rero miehleketo yakwe ya lova.+5 Wa tsaka loyi Xikwembu xa Yakobe xi nga mupfuni wa yena,+Loyi ntshembo wakwe wu nga eka Yehovha Xikwembu xakwe,+6 Muendli wa tilo ni misava,+Wa lwandle ni hinkwaswo leswi nga eka swona,+Loyi a hlayisaka ntiyiso hilaha ku nga riki na makumu,+7 Loyi a avanyiselaka lava va dyeleriwaka,+Loyi a va nyikaka xinkwa lava nga ni ndlala.+Yehovha u ntshunxa lava bohiweke.+8 Yehovha u pfula mahlo ya lava va feke mahlo;+Yehovha u pfuxa lava nkhinsameke;+Yehovha u rhandza lavo lulama.+9 Yehovha u rindza valuveri;+U lamulela n’wana la nga riki na tatana ni noni,+Kambe ndlela+ ya lavo homboloka wa yi gombonyokisa.+10 Yehovha u ta va hosi hilaha ku nga riki na makumu,+Xikwembu xa wena, Wena Siyoni, eka xitukulwana xin’wana ku ya eka xitukulwana xin’wana.+Dzunisani Yah!+