text:
261Musi Yesu o fhedza u amba maipfi ayo oṱhe a amba na vhafunziwa vhawe a ri, 2
“Ḓivhani uri hu tshee ho sala maḓuvha mavhili hu tshi ḽiwa vhuṱambo ha Paseka. Ndi hone Mubebwa-nga-muthu a tshi ḓo kumedzwa uri a vhambiwe tshifhambanoni.”
3
Zwenezwo vhotshifhe vhahulwane na vhahulwane vha lushaka vha kuvhangana khoroni ya tshifhe muhulu we a vha a tshi pfi Khayafasi, 4
vha vhamba maano a u fara Yesu nga vhukwila uri vha mu vhulahe. 5Hone vha ri, “Ri songo mu fara vhuṱamboni; vhathu vha nga ḓo ri vutshela.”
6
Yesu o vha e Bethania nḓuni ya Simoni uḽa wa u lwala vhulwadze ha lukanda. 7Ha ḓa muṅwe musadzi o fara tshiḓolo tshi nukhelelaho nga khambana ya alibastere. Itsho tshiḓolo tsho vha tshi tsha mutengo muhulu. Uyo musadzi a mbo ḓi shululela tshiḓolo kha ṱhoho ya Yesu.
8Vhafunziwa vhawe vha tshi zwi vhona vha vhilaela vha ri, “Nṋa u itani a tshi tambisa itshi tshiḓolo? 9Khezwi tshi songo rengiswa nga tshelede nnzhi ya ṋewa zwayo vhashai?” 10Hone Yesu a ḓivha zwine vha amba. Ndi hone a tshi fhindula a ri, “Ni songo ṱolou dina hoyu musadzi. Kani ho ngo nnyitela zwavhuḓi? 11
Vhashai ni ḓo ḓi dzula ni navho misi yoṱhe, hone Nṋe a ni nga vhi na Nṋe misi yoṱhe. 12
Hoyu musadzi a tshi ḓodza muvhili wanga mapfura aya ho vha u nndugisela ḓuvha ḽa u swiṱwa hanga. 13Zwino ipfani-ha: zwe hoyu musadzi a nnyita a zwi nga hangwiwi; dzina ḽawe ḽi ḓo pfala-vho hoṱhe-hoṱhe hune mafhungo maḓifha aya a ḓo anḓadzwa hone shangoni ḽoṱhe.”
14Ndi hone hu tshi takuwa muṅwe wa vha 12 a no pfi Judasi Iskariote, a ya ha vhotshifhe vhahulwane 15
Zak. 11:12-13
Joh. 11:57
13:2
a ri, “Ni ḓo mpha vhugai arali nda ni kumedza Ene?” Vha langana nae uri vha ḓo mu fha maseṱha a 30. 16
U bva zwenezwo Judasi a mbo ḓi thoma u ṱoḓa tshifhinga tsha u vha sumbedza hune vha nga wana Yesu.
17
Nga ḓuvha ḽa u thoma ḽa vhuṱambo ha Vhurotho vhu si na mbilisa vhafunziwa vha ḓa ha Yesu vha mu vhudzisa vha ri, “Vhafunzi, vha funa ri tshi yo vha lugisela ngafhi tshilalelo tsha Paseka?” 18
Mat. 21:3
Yesu a fhindula a ri, “Dzhenani muḓini ni ye ha mukene ni mu vhudze ni ri, ‘Vhafunzi vha ri: Tshifhinga tshanga tsho sendela; ndi khou ṱoḓa u ḽa Paseka na vhafunziwa vhanga nḓuni yavho.’ ”
19Vhafunziwa vha mbo ya vha ita zwenezwo zwe Yesu a vha laedza, vha konou lugisa tshilalelo tsha Paseka.
20Nga madekwana Yesu a dzula zwiḽiwani na vha 12. 21Musi vha tshi khou ḽa, Yesu a ri, “Zwino ipfani-ha: muṅwe waṋu henefha u ḓo mpheṱa.” 22Zwa vha dina, vha thoma u mu vhudzisa nga muthihi nga muthihi vha ri, “Kani Muṋe wanga vha khou amba nṋe?”
23
A fhindula a ri, “Ane a ḓo mpheṱa ndi a thothaho na Nṋe fhano. 24
Yes. 53:3-9
Zwe Maṅwalo a tela Mubebwa-nga-muthu zwi ḓo ṱuwa zwi tshi itea, hone hoyo ane a ḓo mu fheṱa u ḓo zwi vhona. Onoyo u ḓo ita na u ḓisola zwe a vhuya a bebwa.”
25Judasi, we a sala a tshi mu fheṱa a mbo vhudzisa a ri, “Kani a nga vha e nṋe Vhafunzi?” Yesu a fhindula a ri, “Ndi zwenezwo.”
26
11:23-25
Musi vha tshi khou lalela, Yesu a dzhia vhurotho, a livhuha Mudzimu a konou vhu ṅwatekanya a ṋea vhafunziwa vhawe a tshi ri, “Ṱanganedzani ni ḽe; hoyu ndi muvhili wanga.”
27O no ralo a dzhia tshinwelo, a livhuha Mudzimu a vha ṋea a ri, “Inwani ngatsho noṱhe. 28
Liv. 17:11
Mat. 20:28Jer. 31:31
Heb. 7:22
9:15-20
13:20
Haya ndi malofha anga ane a shululelwa vhathu vhanzhi uri vha hangwelwe vhutshinyi; malofha anga haya ndi a u khwaṱhisa mulanga wa Mudzimu. 29
Zwino ipfani-ha: u bva ṋamusi a thi tsha ḓo dovha nda nwa waini ndi vhuye ndi i nwe na inwi nga huswa nga heḽo ḓuvha muvhusoni wa Khotsi anga.” 30Ndi hone vha tshi imba luimboNdi Ps. 115 – 118, dze vha vha vha tshi ḓi dzi imba vha tshi vuledza Paseka. vha konou ya Thavhani ya Miolivi.
31
Joh. 16:32
Mat. 26:56
Ndi hone Yesu a tshi vha vhudza a ri, “Vhusiku honovhu noṱhe ni ḓo nndaṱa, ngauri ho ṅwalwa ha pfi,
“ ‘Ndi ḓo vhulaha mulisa,
nngu dza sambi dza balangana.’
32
“Hone musi ndo no vuswa vhafuni hu ḓo ranga Nṋe u ya Galelia, inwi na konou tevhela.”
33Ndi hone Pitrosi a tshi amba na Yesu a ri, “Naho vhoṱhe vha tshi nga vha laṱa, nṋe ndi nga si vhuye nda vha laṱa.” 34
Yesu a mu fhindula a ri, “Litshani ndi ni vhudze: hu ḓo ri vhusiku ha ṋamusi mukukulume u sa athu lila, na vha no no landula kararu na ri a ni nnḓivhi.” 35
Pitrosi a dovha a khwaṱhisa a ri, “Nangwe nda tou pfi ndi fe navho, ndi nga si vhuye nda ri a thi vha ḓivhi!” Na vhaḽa vhaṅwe vhafunziwa vhoṱhe vha ḓi ralo-vho.
36
Ndi hone Yesu a tshi ṱuwa na vhafunziwa vha ya fhethu hu no pfi Getsemani. Vha tshi swika a vha vhudza a ri, “Salani henefha, Nṋe ndi kha ḓi ya fhaḽa u rabela.” 37
A ṱuwa na Pitrosi na vhana vhavhili vha Zebedia, a ṱungufhala o tou hanganea. 38A amba navho a ri, “Mbilu yanga i vhavha lune nda tou nga ndi sa fa. Dzulani henefha ri tshesisane.” 39
Joh. 18:11
Heb. 4:15
5:7-8
10:9
A fhirela phanḓanyana a ḓiposa fhasi a wa nga tshifhaṱuwo a rabela a ri, “Khotsi anga, arali zwi tshi konadzea itshi tshinwelo a tshi mpfuki zwanga naa? Naho ndi tshi ralo hu songo itwa zwine Nṋe nda zwi funa, nga hu itwe zwi funwaho nga Iwe.”
40A tshi vhuya, a wana vhaḽa vhafunziwa vho eḓela, a amba na Pitrosi a ri, “Ni tou kundwa na u pandela khofhe na Nṋe awara nthihi zwayo na? 41
Fhaṱuwani ni rabele uri ni si ungwe. Mbiluni ni a zwi funa; ni ro kundwa nge na vha vhathu vha ṋama.”
42
A dovha a yo rabela a ri, “Khotsi anga, arali zwi sa konei uri tshinwelo itshi tshi mpfuke, nga hu itwe zwine Iwe wa funa.” 43A tshi vhuya a ḓi wana vho dovha vha eḓela, ngauri maṱo avho o vha a tshi khou lemela nga khofhe.
44
A vha sia henefho a dovha a yo rabela lwa vhuraru, a ḓi amba maipfi eneaḽa. 45A tshi vhuya kha vhafunziwa a vha vhudza a ri, “Nṋa ni tshee no eḓela zwaṋu no ḓiawetshela? Tshikhathi tshazwo tsho swika. Zwino Mubebwa-nga-muthu ndi hone o kumedzwa zwanḓani zwa vhatshinyi. 46Takuwani ri ṱuwe; uḽa muthu we a mpheṱa asuyu o swika.”
47
Musi a tshi kha ḓi amba ha mbo bvelela Judasi, we a vha e muṅwe wa vha 12, e na tshigwada tshihulwane tsho hwala mapanga na dzithonga, tsho rumiwa nga vhotshifhe vhahulwane na vhahulwane vha lushaka. 48Tshiḽa tshifheṱi tsho vha tsho dzula tsho vha vhudza tsha ri, “Ane nda ḓo mu resha nga u tou mu kuvhatedza, ndi ene. Ni mu fare.” 49Judasi e u swika a mbo ḓi ya ha Yesu a ri, “Ri a vusa Vhafunzi!” a tshi ralo a mu kuvhatedza. 50Hone Yesu a mu fhindula a ri, “Hee khonani, itani tshe na ḓela tshone!”Kana: “no ḓelani?” Vhaḽa vha mbo ḓi sendela vha fara Yesu. 51Muṅwe wa vhaḽa vhe vha vha vhe na Yesu a mbo ḓi ṱomola banga ḽawe a tshi ri a reme phuli ya tshifhe muhulu, a i tumula nḓevhe. 52
Yesu a amba nae a ri, “Vhuedzedzani banga ḽaṋu tshilandani tshaḽo; vhoṱhe vhane vha rema vhaṅwe nga banga vha ḓo vhulawa-vho ngaḽo. 53
Kani ni vhona unga zwi a nkunda u humbela Khotsi anga a mbo ḓi nthumela mmbi dza vharuṅwa dzi fhiraho 12? 54
Mat. 26:24
Hone arali nda ralo Maṅwalo a nga khunyeledzwa hani a tshi ri ndi fanela u itwa zwenezwi?”
55Zwenezwo Yesu a amba na tshigwada tshiḽa tsha vhathu a ri, “No tou vhuya na bva no hwala mapanga na dzithonga ni tshi ḓa u fara Nṋe nda nga ndi ḽivemu naa? Hufha ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe ndo vha ndi tshi ṱwa thembeleni ndi tshi funza vhathu; no kundwa ngani u mpfara? 56
Hone izwi zwoṱhe zwo itea uri hu khunyelele Maṅwalo a vhaporofita.”
Zwi tshi ralo vhafunziwa vhawe vhoṱhe vha mu ṱutshela vha shavha.
57Vhe vha vha vho fara Yesu vha mbo ṱuwa nae vha mu isa ha Khayafasi tshifhe muhulu. Henefho ho vha ho no kuvhangana vhaḓivhi vha Mulayo na vhahulwane vha lushaka. 58Pitrosi a tevhela Yesu nga kule vha vhuya vha swika khoroni ya tshifhe muhulu, a dzhena-vho, a dzula fhasi na vhalindi uri a vhone uri zwi ḓo gumafhi.
59
35:11
Vhotshifhe vhahulwane na vhanna vha khoro vha ṱoḓa vhuṱanzi ha u zwifha ha u hwesa Yesu mulandu uri a vhulawe, 60hone ha si wanale, naho ho ḓa ṱhanzi nnzhi dza u zwifha. Ha vhuya ha ḓa ṱhanzi mbili 61
Mish. 6:14
dza ṱanzilela dza ri, “Hoyu muthu o amba a ri u ḓo thutha nnḓu ya Mudzimu a dovha a i fhaṱa ya fhela nga maḓuvha mararu.”
62
Mat. 27:12-14
Ha vhuya ha takuwa tshifhe muhulu a vhudzisa Yesu a ri, “Nṋa a hu na ḽine na ḓifhindulela-vho? A ni khou pfa zwine havha vha khou ni hwelela ngazwo?” 63
Yesu a si fhindule tshithu.
Ndi hone tshifhe muhulu a tshi mu anisa a ri, “Ndi ni anisa nga Mudzimu a tshilaho ndi ri ni ri vhudze arali e inwi Mesia, Murwa wa Mudzimu.” 64
Dan. 7:13
Mat. 22:4424:30
Yesu a mu fhindula a ri, “Ndi zwenezwo. Nazwino ndi ni vhudza ndi ri: Noṱhe ni ḓo vhona ‘Mubebwa-nga-muthu a tshi ḓa e kha gole o dzula thungo ya tshauḽa tsha Ramaanḓaoṱhe vha tshi vhusa vhoṱhe.’ ”
65
Esra 9:3
Tshifhe muhulu a mbo kherukanya zwiambaro zwawe a ri, “Asuyu u khou tamba nga Mudzimu! Ri kha ḓi ṱoḓa dziṅwe ṱhanzi dza mini? Hufha no tou mu pfa nga nḓevhe dzaṋu a tshi khou tamba nga Mudzimu! 66Vha hashu, ni ri mini?” Vha fhindula vha ri, “U na mulandu, nga a vhulawe!” 67
Ndi hone vha tshi mu pfela mare khofheni vha mu sinḓa nga mavili 68
vha ri, “Hee Mesia, ri porofitele uri ndi nnyi o u rwaho!”
69Zwino Pitrosi o vha a tshee o dzula ngei nnḓa khoroni. Muṅwe mushumi wa musidzana a ḓa khae a ri, “Na vhone vho vha vhe na hoyu Yesu wa Galelia.” 70Pitrosi a hanedza vhoṱhe vha tshi khou mu pfa a ri, “Ayo thi a ḓivhi!” 71Pitrosi a takuwa o livha getheni, a dovha a vhonwa nga muṅwe musidzana, uyo a vhudza vho imaho henefho a ri, “Na onoyu munna o vha e na Yesu wa Nazaretha.” 72Pitrosi a dovha a hanedza a tou ana a ri, “Uyo munna thi mu ḓivhi!” 73Hu si kale vha ḓa vha vhudza Pitrosi vha ri, “Ni songo hanedza uri ni muṅwe ngavho, hufha na kuambele kwaṋu ku tshi ni dzumbulula.” 74Pitrosi a vhuya a tou ana a ri, “Arali ndi tshi khou zwifha Mudzimu kha a nthwe. Hoyu munna ndi ri a thi mu ḓivhi!” A tshi tou ralo mukukulume wa vha u a lila. 75
Pitrosi a mbo elelwa zwiḽa zwe Yesu a amba a tshi ri, “Hu ḓo ri mukukulume u sa athu lila na vha no no nndandula kararu.” A mbo ḓi bva, a thoma u lila lu ṱungufhadzaho.


c: text/html

text:
Ndlela leyi nga ni mpfhaI muxaka wun’wana lowu dumeke ni lowu tirhaka hi nsimbi emakete. Mutirhisi wa wona wu fana ni rhendzeti leri fanaka ni leri nga ni switsongwatsongwatsongwana. Magidi yo tala ya switsongwatsongwatsongwana swi hlangana swi vumba rhendzeti lerikulu. Naswona rhengu leri nga pfumelelanaka ri nga tirhisiwa hi tindlela to hambana - hambana: leri soholotiweke, leri boheleleke, ri lehile kumbe leri hlaseriweke, swa ha ri na xiphiqo. Hi ndlela yo karhi, yi ni matimba lamakulu lama nga kotaka ku lwisana ni ntshikilelo lowukulu. Hi tlhelo rin’wana, Tihundzu ta yona letinene to fana ni matimba lama tlakukeke ni ku lwisana ni nkurhwa swi tiyisekisa leswaku yi ni nkarhi wo leha wa ntirho ku tlula gari leri tolovelekeke, hi tlhelo rin’wana, xi ni xivumbeko xo saseka lexi nga ni vuyelo bya ku khathalela loku nga tirhisiwaka tanihi xikhavisi xa le ndzeni ni xa le handle, Makhumbi lama tshunguleke, mafasitere, ku khavisa ka rivoni, swin’wana ni swin’wana.
CMC-01 Chainmail Curtain Mpimo wo Hambana
Nhlamuselo:
LVito ra nxaxamelo: mpfhuka.
LNchumu: 304/316 tinsimbi leti nga riki na mfumo, aluminium, tinsimbi kumbe khaboni.
LVutshunguri bya le ndzhaku: vuvabyi byo tshungula.
LMuvala: silivhere, nsuku, koporo kumbe muvala wa ntumbuluko. Mivala yin’wana ya kumeka.
LNthambo: 0,5 mm - 2 mm.
LXingava: 3 mm - 22 mm.
LNdzhamba wa xingwangwana: ku vekiwe kumbe ku nga ri na wona.
LNyuhelo: 5 kg / m2 - 7 kg / m2 (hi ya xiviri, xivumbeko ni swilo leswi hlawuriweke)
LKu leha
CMC-02 ku pima mpfhuka wa xikhomela.
CMC-03 Silver chainmail mpimo wa mpfumawulo.
Swivumbiwa:
LNkarhi lowukulu: Nchumu wa yona wa nsimbi wu nyikela swivumbiwa swa ku lwisana ni swivumbiwa leswi lwisanaka ni vuvabyi.
LKu vekiwa hi ku olova: ku pfumelelana ni ku tiyile, ku nga ri na ku hunguteka kumbe ku hunguteka loko ku tirhisiwa.
LVumbhoni bya ndzhukano: Hambi ku ri swiyimo leswi tsakisaka, rhendzeti ri ta va lerinene.
LKu sivela ndzilo: Ndhawu yo hlasela ehenhla ka mpfhuka wu tlakukile swinene ku tlula lapi ya le henhla.
LKu vonakala ni ku voninga:Hlayisa moya lowu tengeke ivi u antswisa ku vonakala.
LKu khathalela ehansi: Mati lama nga hlantswaka hi xisibi.
LLexi tekaka nkarhi wo leha: Leswi a swi pfuneke hi ku hlula ku kurha naswona a swi nga nyawuli, rhendzeti yi nyikela nkarhi wo leha ya ntirho.
LKu languteka lokunene: mpfhuka lowu nga ni xivumbeko lexinene.
CMC-04 gandzu leri nga ni xivumbeko lexi pfumeleriwaka swinene xa xiyimo
CMC-05 Nsimbi wa xitiyiselo xa ntambu
Switirhisi:
Hi nga ha tirhisiwa ku khavisa ni ku sirhelela. Yi nga tirhisiwa tanihi:
LKu khavisa ka le ndzeni ni le handle.
LMunhu loyi a hambaneke kumbe ku khavisisa xisekiso.
LXihuku.
LSwi le rivaleni.
LXikombiso.
LMakhumbi ya switepisi.
LKu pfala michini.
LTindhawu ta ndzilo.
LRirhangu ra ku hlula.
LSwiambalo.
LNsirhelelo wa dyambu.
LTindhawu ta vuhlayiseki.
LXitolo lexi faneleke.
LSwilo.
LHi ku hlamba.
LVutshunguri bya mafasiteri.
CMC-06 Chainmail gandzu leri tirhisiweke tanihi xiphemu xa ndhawu
CMC-06 Chainmail gandzu leri tirhisiweke tanihi xiphemu xa ndhawu
Switirhisiwa:Hilaha hi swi vonaka hakona, ndhawu leyi nga ni mpfhuka yi ni mintirho yo tala, kutani yi nga tirhisiwa eka swo tala swo hambana - hambana.
LXitolo xa kofi.
LMiako ya tihofisi.
LTindhawu ta swifaniso.
LTihotela.
LSwikombiso.
LSwirheya - ndhawu.
LEkayina.
LThe Theatre.
LNdhawu ya ndzilo.
LNdhawu yo xava.
LNdzhuti.
LSwimilana, swivungu.
Ntirhiselo:
LVeka rhendzeti leri nga ni mpfhuka eka nkwama wa plastiki lowu funghiweke, ivi a pfaleriwa minkwama ya plastiki leyi a yi vekiwe eka mabokotoni kumbe etindhawini ta timhandzi hi ku ya hi swilaveko swa wena.
LKu rhendzeleka ka mpfhuka lowu nga ni phepha ra mati kumbe filimi ya pulasitiki endzeni ni le handle, ni mabokisi lama nga ni mabokisi lama nga ni mapulangi.
Ku nghenisa:
Hi ntolovelo, nhonga ya mpfhuka yi vekiwe hi nhonga ya nsimbi leyi nga riki na swifuwo kumbe nhonga ya aluminium. Buku ya aluminium yi na U track na H track. Havumbirhi bya kona i fambiselo leri nga ni ntlhantlho lowunene wa makhumbi lama nga ni mpfhuka, ku tshunguriwa ka mafasitere. Naswona nhonga ya nsimbi leyi nga riki na xivindzi yi endla leswaku swi olova ku famba hi ku olova, ku rhwala ndzhwalo wa yona lowu hetisekeke, ngopfu - ngopfu a yi faneriwa hi nhundzu yo leha ni leyikulu. Leswaku u ri karhi u n’wi famba - famba, u hayeki ehenhla ka rona ivi u tirhisela swihuku leswaku u lunghisa ndlela leyi a yi ri ekhumbini. Naswona eka nhonga ya nsimbi leyi nga riki na nhundzu, hlanganisa hakunene mpfhuka lowu a wu ri na wona hi tinketana letitsongo ta nsimbi, kutani a veka nhonga ya rhenga ehenhla ka khumbi.
CMC-08 Chainmail swifaniso swa swikombiso swa xifaniso.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Devil Ray
Vito ra ntolovelo ra xindyangu
Devil ray
Tinwana eka ndyangu
Bonnet, Smooth-tail, Mobula, Bull, Cownose
Vito ra xi science
Mobula kuhlii
Size
Ku fika eka 5m
Nhlamuselo
Yina xivumbeko xokarhi enhlokweni kasi miri wa yona wufana na kite na ncila wolala wutlhela wu leha. Yina muhlovo wo dzwihala laha henhla, yibasa laha khwirini na nomo kasi nhloko yi anamile.
Vuxokoxoko
Ndyangu wa yona wuna kwalomu ka 7 wa rixaka na 42 wa tinxaka ta yona. Yintsongo swinene eka Manta ray. Laha kungana nomo ka hambana. Miri wukomile swinene eka miri. Ya hlotiwa swinene yihloteriwa nhlonge/ dzovo, nyama, marhambuna ti gill filter plates. Vana vatswariwa se va helerile.
Swakudya
Yi hlawula ngopfu leswi yiswidyaka. Yidya tinlhampfi leti nga fa leti se ti bolaka na matandza ya tinhlampfi.
Kuhangalaka
Yikumeka eka maxelo hinkwawo na tinxaka hinkwato ta malwandle laha misaveni.


text:
Xibhunu
Xibhunu [1][2] i ririmi leri ngana timitsu eka ririmi ra xiJarimani xa N'walungu naswona rivulavuriwa etikweni ra Afrika Dzonga, namibhiya. Kasi rithlela rivulavuriwa-nyana ematikweni yaZimbabwe na botswana. Ririmileri ripfelele kusuka eka ririmi ra xiDhachi[3][4] xa le dzongeni ka tiko ra Holandi[5][6] naswona arivulavuriwa hi vafiki vamaDhachi e Afrika Dzonga, laha risunguleke ku vumbeka ritiyimela hi malembe-xidzana ya vukhume-nhungu.[7] Hikwalo, i ririmi-n'wana ra xiDhachi naswona a ritiveka tani hi xidhachi xale Kapa, kumbe "xiDhachi xale xitikweni". Hambiswiritano, rithlela ri tiviwa tani hiririmi roncisenyeta. hambileswi Xibhunu xilombeke marito eka tindzimi tin'wana, kuhlanganisa xiJarimani na xiKhoyi, kwalomu ka 90 kuya ka 95% wa swigaririmi swa Xibhunu swi suka eka xiDhachi. Hikwalaho, Xibhunu na xiDhachi kele eka ma-akele ya maviti, swivulwa na mavulavulele. Tindzimi leti ta yela naswona tithlela ti tsariwa kufana.
Xibhunu iririmi ravunharhu eka nxaxamelo ya vukulu bya tindzimi leti vulavuriwaka e Afrika Dzonga, naswona rivulavuriwa hi kwalomu ka 7 wa timiliyoni, kumbe kwalomu ka 13.5% wa va-akatiko.[8] Ririmi leri rihangalake eka tinxaka na tindzawu ta tiko kutlula tindzimi tin'wana ta tiko. I ririmi-ximfumo ra xiyenge xa vupela-dyambu bya Afrika Dzonga—Swifundhza swa Kapa wan'walungu na Kapa ra vupela-dyambu—Naswona iririmi rosungula ra kwalomu ka 75% wa makhaladi (4.8 wa timiliyoni), 60.8% ya valungu (2.7 wa timiliyoni); 4.6% wa machayina ya le Afrika Dzonga (58,000 wa vanhu), na 1.5% ya vanhu vantima vale Afrika Dzonga (600,000 wa vanhu).[9]
Ku engeta kwalaho, vanhu vantima votala lava vulavulaka tindzimi ta ndzhavuko wa Afrika, kuhlanganiza na xinghezi, va thela vavulavula Xibhunu tani hi ririmi ra vumbirhi. Radyondzisiwa eswikolweni, eka kwalomu ka 10.3 wa timiliyoni wa machudeni va leteriwa hi rona. xivangelo-nkulu xa kundlandlamuka ka tirimi leri kuve matirhisele ya rona eka swiyenge swa mfumo: ritirhisiwa eka maphepha-hungu, swiyanimoya, thelevixini, na vuhundzuluxeri byohlaya bya bhibhele, lebyi gandlisiweke kohlaya kusukela hi lembe ra 1933.
Xibhunu iririmi-ximfumo e tikweni ra Namibhiya naswona rivulavuriwa hi nhlaya ya vanhu yale henhla, kasi rithlela rivulavuriwa tani hiririmi ro sungula eka kwalomu ka 10.4% wa mindyangu, ngopfungopfu e nstindza wa tiko wa Windhoek, Walvis Bay, Swakopmund na tindhzawu ta le dzongeni ta Hardap na ǁKaras. Xibhunu na xiJarimani akuri tindzimi-ximfumo ta tiko ra Namibhiya kufikela loko rita kuma ntshuxeko hi lembe ra 1990, kwalomu ka 25% wa xitshungu xa Windhoek xivulavula Xibhunu ekaya. Havumbirhi bya tindzimi leti ti amukeriwa tani hi tindzimi ta swifundhza e tikweni ra Namibhiya, hambileswi Xinghezi kunga rona ririmi ra ximfumo.
Ntsengo wa vanhu lavavulavulaka Xibhunu i kwalomu ka 15 na 23 wa timiliyoni.
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ Wells, John C. (2008), Longman Pronunciation Dictionary (3rd ed.), Longman, ISBN 978-1-4058-8118-0
- ↑ Roach, Peter (2011), Cambridge English Pronouncing Dictionary (18th ed.), Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-15253-2
- ↑ K. Pithouse, C. Mitchell, R. Moletsane, Making Connections: Self-Study & Social Action, p.91
- ↑ J. A. Heese (1971). Die herkoms van die Afrikaner, 1657–1867 [The origin of the Afrikaner] (in Afrikaans). Cape Town: A. A. Balkema. OCLC 1821706. OL 5361614M.
- ↑ Herkomst en groei van het Afrikaans - G.G. Kloeke (1950)
- ↑ Heeringa, Wilbert; de Wet, Febe; van Huyssteen, Gerhard B. (2015). "The origin of Afrikaans pronunciation: a comparison to west Germanic languages and Dutch dialects". Stellenbosch Papers in Linguistics Plus 47 (0). ISSN 2224-3380. doi:10.5842/47-0-649.
- ↑ "Standaard Afrikaans". Abel Coetzee (Afrikaner Pers). 1948. Retrieved 2014-09-17.
- ↑ Census 2011: Census in brief. Pretoria: Statistics South Africa. 2012. p. 30. ISBN 9780621413885. Archived from the original on 13 May 2015.
- ↑ "Community profiles > Census 2011". Statistics South Africa Superweb. Archived from the original on 30 September 2013. Retrieved 21 August 2013.


text:
301Ipfi ḽa Muṋe washu ḽo amba na nṋe ḽa ri, 2
“Iwe ṅwana wa muthu, porofita u ri, ‘Muṋe wa zwoṱhe Yahavee u ri: Ṱavhani mukosi ni ri: Yawee, ḓuvha ḽa zwi ofhisaho! 3Ndi uri ḓuvha ḽo sendela, ḓuvha ḽa Yahavee ḽi tsini; ḽi ḓo vha ḓuvha ḽo tibwaho nga gole, ḓuvha ḽa u sengisa dzitshakha.
4“ ‘Pfumo ḽi ḓo ḓela Egipita, vhathu vha Kushu vha ḓo tetemela nga nyofho musi vho vhulawaho vho rambalala ngei Egipita, lupfumo lwaḽo lu tshi hwalwa, miteo i tshi thuthwa. 5Vha Kushu na vha Phuthi na vha Ludi na vhahali vho tholiwaho na vha Kubu na vhoṱhe vhane vha ima na Vhaegipita, na vhone vha ḓo vhulawa navho nga pfumo.’ ”
6Muṋe washu u ri: “Vhane vha tikedza Egipita vha ḓo fa; nungo dzine ḽa dzi ṱongisa dzi ḓo kulea; vhathu vha ḓo wiswa nga pfumo u bva Migidolo u swika Aswani, hu amba Nṋe Muṋe wa zwoṱhe Yahavee.
7“Mashango avho a ḓo phusukanywa unga maṅwe mashango oṱhe o phusukanywaho; miḓi yavho i ḓo thuthekanywa unga miṅwe miḓi yoṱhe. 8
25:14Ek. 14:4
Musi ndi tshi funga Egipita nga mulilo, vhatikedzi vhaḽo vhoṱhe vhó pwashea vha balangana, ndi hone vha tshi ḓo zwi ḓivha uri ndi Nṋe Yahavee. 9
Musi wonoyo vhaḓinḓa vhe nda vha ruma vha ḓo ṱuwa nga magungwa vha yo tshenusa vhathu vha Kushu vhane vha vhona unga vho ṱoka midzi. Vha ḓo farwa nga nyofho musi vhathu vha Egipita vha tshi lifhedzwa – ḓuvha iḽo ḽi khou ḓa!”
10
43:12-13
Muṋe wa zwoṱhe Muṋe washu u ri, “Ndi ḓo lozwa vhunzhi ha vhathu vha Egipita nga tshanḓa tsha Nebukhadnetsara khosi ya Babele. 11
Ene na vhathu vhawe, vhone vha na tshiṱuhu tshi no fhira tsha tshakha dzoṱhe, vha ḓo ruṅwa vha ḓa vha phusukanya shango iḽo. Vha ḓo vhulaha vhathu vha Egipita, shango ḽa ḓala zwitumbu. 12Ndi ḓo xisa milonga ya Nile, Egipita nda ḽi kumedza vhavhi, nda phusukanya shango ḽoṱhe na zwoṱhe zwi re khaḽo nga zwanḓa zwa vhatsinda. Ho amba Nṋe Yahavee.”
13
43:12-13
Muṋe wa zwoṱhe Muṋe washu u ri, “Ndi ḓo lozwa midzimu ya tshika nda fhelisa midzimu i si tshithu ya Memfisi. Shango ḽa Egipita ḽi ḓo sala ḽi si na muvhusi. Ndi ḓo dzhenisa nyofho shango ḽoṱhe ḽa Egipita. 14
Ndi ḓo phusukanya Phathirosi, nda fhisa Tsuani, nda lifhedza Thebese. 15Mbiti dzanga ndi ḓo dzi shululela Sini, ḽone dzhavhelo ḽo khwaṱhaho ḽa Egipita; ndi ḓo swiela vhathu vho tsitsikanaho vha Thebese. 16Ndi ḓo fhisa Egipita nga mulilo; vha Sini vha ḓo tswukunyea nga u pfa vhuṱungu; mitsheṱo ya Thebese i ḓo vozhiwa, Memfisi wa govhelwa masiari tshivhangalala. 17Vhaṱhanngana vha Ono na Phibesethe vha ḓo vhulawa nga pfumo, miḓi yone ya thubiwa. 18
Ngei Thaphanese ḓuvha ḽi ḓo swifhala masiari musi ndi tshi vunḓa dzhogo ya Egipita henefho, musi maanḓa ane vha a ṱongisa a tshi fhela. Shango ḽi ḓo tibwa nga gole, miḓi yaḽo ya thubiwa. 19Ndi dzone ṱhamu dzine nda ḓo rwa Egipita ngadzo. Ndi hone vhathu vha tshi ḓo zwi ḓivha uri ndi Nṋe Yahavee.”
20
Nga ṅwaha wa fumi na vhuthihi ri vhuthubwa Babele, nga ḓuvha ḽa vhuṱanu na vhuvhili ḽa ṅwedzi wa u thoma, ipfi ḽa Muṋe washu ḽo amba na nṋe ḽa ri, 21
“Iwe ṅwana wa muthu, ndo vunḓa tshanḓa tsha Farao khosi ya Egipita; a hu na we a tshi lafha a tshi pomba kana a tshi tika uri tshanḓa tshi khwaṱhe tshi kone u dovha tsha fara pfumo. 22Zwino-ha, Nṋe Muṋe wa zwoṱhe Yahavee ndi ri: Ndi lwa na Farao khosi ya Egipita; ndi ṱoḓa u vunḓa zwanḓa zwawe, tsho takalaho na tsho no vunḓeaho, pfumo ḽe a ḽi fara ḽi wele fhasi. 23Vhaegipita ndi ḓo vha balanganya na dzitshakha, nda vha thalanganya na mashango. 24
Ndi ḓo khwaṱhisa zwanḓa zwa khosi ya Babele, nda longa pfumo ḽanga tshanḓani tshawe. Ndi ḓo vunḓa zwanḓa zwa Farao, musi o imedzana na swina ḽawe, u ḓo gomela unga munna ane a khou fa ó rungwa nga pfumo. 25
Ndi ḓo khwaṱhisa zwanḓa zwa khosi ya Babele, zwanḓa zwa Farao zwone zwi ḓo kulea nungo. Ndi hone vha tshi ḓo zwi ḓivha uri ndi Nṋe Yahavee, musi ndi tshi longa pfumo ḽanga zwanḓani zwa khosi ya Babele, a ḽi sumba shangoni ḽa Egipita. 26Vhathu vha Egipita ndi ḓo vha balanganya na dzitshakha, nda vha thalanganya na mashango; ndi hone vha tshi ḓo zwi ḓivha uri ndi Nṋe Yahavee.”


text:
Sunfish
Vito ra xindyangu
Sunfish
Vito rinwana
Mola mola
Vito ra xi science
Molidae
Size
Ku fika eka 4 m.
Nhlamuselo
Yina miri wo phambarhala swinene lowunga vumbeka tani hi disk. Ti dorsal nati anal fins tikulu titlhela titontswa. Ti caudal fins tona tintsongo swinene leswi swi endlaka leswaku tinga tirhisiwi kuva yi famba hitona. Muhlovo kutala kuva kuri wovonikela kuya eka mpunwa wo dzwihala na mavala yo dzwihala.
Vuxokoxoko
Ndyangu wa Molidae wuna swirho swi 3 na tinxakaxaka ta 5. Yitiviwa tani hi bonefish yotika swinene emisaveni hinkwayo, laha yi tikaka kuya fika eka 1 000kg. Yitirhisa ti dorsal nati anal fins kuva yifamba. Yi endla magandlati hiku tirhisa ti gills. Yikume vito leri ra yona hikuva yirhandza kuva yi orhela masana leswi yiswi endlelaka kuva yilawula mahiselo na matitimelelo ya yona. Yitshikela matandza kuva yi ti andzisa.
Swakudya
Yi hanya hikuva yidya ti jellyfish, swi hlampfani leswintsongo nati crustaceans leti hlambelaka ematini.
Kuhangalaka
Yikumeka eka tinxaka hinkwato ta malwandle ya misava hinkwayo.


text:
501Zwa ri u itea, Josefa a ḓiposa nṱha ha khotsi awe, miṱodzi yawe ya tou tevhuwa, a vha khisa. 2Ndi hone Josefa a tshi vhudza vhalanda vhawe vha dziṅanga uri vha ḓodze tshitumbu tsha khotsi awe mishonga, tshi si sine. Dziṅanga dza ḓodza tshitumbu tsha Israele mishonga uri tshi si sine, 3vha fhedza maḓuvha a 40 vha tshi khou ita uyo mushumo, ngauri zwi ita maḓuvha a 40 u ḓodza tshitumbu mishonga uri tshi si sine. Vhaegipita vha mu lila maḓuvha a 70.
4Musi tshifhinga tsha u mu lila tsho no fhela, Josefa a vhudza vha muṱa wa Farao a ri, “Arali ni tshi ntakalela, swikisani mafhungo haya ha Farao, ni ri, 5
‘Khotsi anga vho nnyanisa vha ri: Ndi ḓo ṱuwa ndi tshi fa; ndi na tshalo tshe nda ḓibwela tshone shangoni ḽa Kanana, u ntswiṱe henefho. Zwino-ha, ndi khou humbela thendelo uri ndi gonye henengei ndi yo swiṱa khotsi anga, ndi ḓo konou vhuya.’ ”
6Farao a fhindula a ri, “Iyani ni yo swiṱa khotsi aṋu ni tshi tevhedza muano we vha ni anisa.” 7Josefa a yo swiṱa khotsi awe, vhashumi vhoṱhe vha Farao vhaḓivhalea vha pfamo vha ṱuwa nae, na vhahulwane vhoṱhe vha shango ḽa Egipita, 8na muṱa wa Josefa na vhakomana vhawe na muṱa wa khotsi awe. A ho ngo sala muthu shangoni ḽa Gosheni, ho tou sala vhana vhavho fhedzi, vha sala na masambi avho a nngu na kholomo dzavho. 9Vha fhelekedzwa nga dzigariki na vhanameli vha dzibere. Ḽo vha ḽi gogo ḽihulu.
10Musi vha tshi swika luvhanḓeni lwa u fhulela lwa Atadi vhubvaḓuvha ha Jorodani, vha vusa tshililo tshihulu, zwa ita maḓuvha, Josefa a lila khotsi awe maḓuvha maṱanu na mavhili.
11Musi Vhakanana, vhadzulapo vha shango ḽeneḽo vha tshi vhona hu tshi itwa tshililo itsho luvhanḓeni lwa u fhulela lwa Atadi, vha ri, “Hetsho ndi tshililo tsha Egipita.” Ndi zwe vha ri fhethu afho hu pfi Abele Mitsiraimi (Tshililo tsha Vhaegipita).
12Vhana vha Jakopo vha mu itela zwe a vha laya uri vha mu itele, 13vha mu hwala vha mu isa shangoni ḽa Kanana, vha mu swiṱa bakoni tsimuni ya Makhaphela, tsini ha Mamuri, tsimuni ye Abrahamu a i renga kha Efroni wa Muhithi uri i vhe fhethu ha zwalo zwawe. 14Musi vho no swiṱa Jakopo, Josefa a humela Egipita, ene na vhakomana vhawe, khathihi na vhoṱhe vhe vha ḓa nae vha tshi ḓa u swiṱa khotsi awe.
15
Rom. 12:19
1 Thes. 5:15
1 Pit. 4:19
Vhakomana vha Josefa vha tshi vhona uri khotsi avho vho no fa vha ri, “Zwino arali Josefa a ri u a ri lifhedza vhuvhi hoṱhe he ra vhu ita hu ḓo itea mini?” 16Ndi hone vha tshi ruma muḓinḓa a ya ha Josefa a swikisa mafhungo a no ri, “Khotsi avho vha sa athu fa vho ri laya vha ri, 17‘Ni vhudze Josefa ni ri: Yawee, hangwelani vhakomana vhaṋu vhutshinyi na vhuvhi havho na zwoṱhe zwe vha ni ita. Zwino-ha, ri a vha humbela, nga vha ri hangwele vhutshinyi riṋe vhalanda vha Mudzimu wa khotsi avho.’ ” Josefa a tshi pfa mafhungo e vha a swikisa khae a lila.
18Ha ḓa vhakomana vhawe vhone vhaṋe vha ḓa vha gwadama phanḓa hawe, vha ri, “Ro ḓa ha vhone, ri phuli dzavho.”
19Hone Josefa a vha fhindula a ri, “Ni songo ofha tshithu; nṋe ndi nga ḓivhea vhuimoni ha Mudzimu naa? 20
Vhunwa he na nndukela hone, Mudzimu o vhu shandula ha vha zwivhuya nga he a dzudzanya, uri a khunyeledze zwine zwa khou itea zwino, ha tshidzwa vhathu vhanzhi. 21Zwenezwo ni songo ofha tshithu; a vha nṋe ndi ḓo ni londola na vhana vhaṋu.” Ngauralo a vha rudza mbilu a amba navho nga vhulenda.
22Huno Josefa a dzula Egipita na muṱa wa khotsi awe. Josefa o tshila miṅwaha ya 110. 23O vhona vhaḓuhulu vha Efraimi, na vhana vha Makhiri, ṅwana wa Manase, vho ri u bebwa a vha takula marumbini awe ha vha u vha ita vhana vhawe. 24Josefa a vhudza vhakomana vhawe a ri, “Ndi ḓo ṱuwa ndi tshi fa. Hone vhukuma Mudzimu u ḓo ni elelwa a ni itela vhuthu, a ni bvisa shangoni heḽino, a ni isa shangoni ḽe a fulufhedzisa Abrahamu na Isaka na Jakopo nga muano.” 25
Josh. 24:32
Heb. 11:22
Josefa a tou anisa vhana vha Israele a ri, “Musi Mudzimu a tshi ni elelwa a ni ita nga vhuthu, vhukuma ni hwale marambo anga ni ṱuwe nao.”
26Josefa a fa e na miṅwaha ya 110. Vho mu ḓodza mishonga uri tshitumbu tshawe tshi si sine, vha mu ladza bogisini ḽawe ḽa mufu henefho Egipita.


text:
Groupers
Dzina ḽa muṱa ḽo ḓoweleyaho
Rockcod/groupers
Alias
Bass, coral groupers
Dzina ḽa tshisatsi
Epinephelinae
Tshivhumbeo
U swika kha 2m, yo linganalehao ndi 40cm
Ṱhaluso
Ina muvhili wa tshivhumbeo tsho no nga robot, wo kuvhanganaho wa vha wa vha muhulwane. Mutshila kanzhi uvha u tshipulumbu, fhedzi ndi lugwada luthihi fhedzi lu sinaho mitshila ya tshipulumbu ndi (Lyretail rockcod), mitshila ya nga matungo na yone ndi tshipulumbu. Mivhala iya fhambana ubva kha buraweni na mathoma-thoma matshena, na uyela kha mutsuku.
Nḓivho yo ḓoweleyaho
Muṱa hoyu una tshaka dza 31 na zwigwada zwa 99. Ndi khulwane vhukuma dzi ya kona u lemela 179kg, kanzhi dzi ya vhonala zwikwarani,kana dzo dzumbama. Dzi ya kona u levhela na vhabambeli. I mila zwiḽiwa zwo ralo i tshi fhedza zwa ya zwa shengiwa nga Pharnx. Iya kona u shandukisa mbeu ya vha ya tshisadzi.
Kuḽele
Iḽa dzinwe khovhe, octopus, crabs na lobsters.
U phaḓaladziwa
Hoṱhe hune havha na vhuḓalo ha maḓi.
Zwigwada zwo ḓoweleyaho
Coral rockcod (Cephalopholis miniata)
Lyretail rockcod (Variola louti)
Potato bass (Epinephelus tukula)


text:
Godide
Godide (1876 eMozambique – 31 Mawuwani 1911 e Angra do Heroísmo, Phochugali), kumbe Godide Nxumalo (Athlela a tiviwa hi ra António da Silva Pratas Godide), akuri n'wana wa Nghunghunyana, mufumi wohetelela wa mfumo wa Gaza. Uhlawuriwe hi tata wakwe tani hi mudyandzhaka wa yena.
Ndzhaku ka ku hluriwa ka Nghunghunyana, Godide ukhomiwile hi masocha ya maphutukezi naswona a yisiwa e Lisbon, tani hi muhlampfa na mubohiwa wa mfumo wa maphutukezi e xihlaleni xa Azore.[1] Hi yena mudyandhzaka wohetelela wa mfumo wa Gaza loyi a amukeriwile.
Matimu[Lulamisa | edit source]
Godide uvelekiwe hi lembe ra 1896, ekusuhi na nambu wa Limpopo e tikweni ra Mozambhiki. Tata wakwe akuri Hosi Nghunghunyana naswona mana wakwe akuri Vuyazi, loyi a a lovoriwe hi Mzila, tata wa Nghunghunyana leswaku ava nsati wan'wana wa yena wa mudyandhzaka. Endzhaku ka kuvelekiwa, Vuyazi unyamalarile naswona anga thlelanga a voniwa nakambe, hiswona leswi endleke leswaku Godide a kurisiwa hi nsati loyi a vuriwaka Soni. Hambiswiritano, nghunghunyana a a rhandza n'wana loyi wakwe, naswona a a tiyisisa leswaku n'wana loyi u tshama kusuhi na yena.
Hambi leswi a angari yena n'wana wa mativula, Nghunghunyana a a n'wi langhile leswaku ava mudyandzhaka ehenhla ka Maguwa, loyi akuri yena n'wana wa mufana lonkulu wa Nghunghunyana. Vuxaka exikarhi ka Godide na Maguwa, abyiri bya valala, laha avahambeta ku kurihelana na ku lwa. Hambiswiritano, Nghunghunyana a a rhandza Godide, kutlula Maguwa, loyi a an'wivona a tsakela ngopfu tindyondzo na ririmi ra xiphutukezi, kutlula xichangana.
Godide u yile a kula na ku rhanzeka e tikweni, naswona a a kumeka a rhangela rin'wana ra mavutho ya Nghunghunyana, laha a theleke a tivisiwa tani hi mudyandzhaka loko ku fika pfhumba ra maphutukezi, e Manjhakazi.
Godide u rhangerile mavutho ya nyimpi yo hlaya laha a ringeteke ku lwa na maphutukezi lawa ama rina mathlarhi ya nyimpi yo tlula mavuthu ya Godide, naswona a hluriwa eka tinyimpi timbirhi, laha a pfumeleke leswaku avangari matimba yo hlula maphutukezi. Hambiswiritano, Godide u kombile vurhena lebyi kulu, laha a aveke muvulavuleri wa hosi Nghunghunyana, eka maphutukezi, naswona u tlangile xiphemu lexi kulu, ku xwerisa kuhlasela ka maphutukezi e Chayimeti, Nsindza wa mfumo.
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- Ngungunhane Archived 2010-02-17 at the Wayback Machine.
- Nota biográfica de Gungunhana Archived 2008-02-24 at the Wayback Machine.
- Gungunhana no seu reino
- O último discurso de Gungunhana
- O império de Gaza
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ "Nxumalo v President of the Republic of South Africa and Others (3829/2011) [2012] ZAGPPHC 369 (12 November 2012)". www.saflii.org. Retrieved 2017-09-10.


text:
Ririmi
Ririmi ivuswikoti byo tirhisa tindlela to vulavula, ngopfungopfu vuswikoti byo vulavula exikarhi ka vanhu. Tidyondzo ta Sayensi to vulavula ti vuriwa dyondzo-ririmi.
Tindzimi leti vulavuriwaka emisaveni hinkwayo tihlayiwa kwalomu ka magidi-nthlanu (5,000) kuya eka magidi-nkombo (7,000). Hambi swiritano, nhlayo leyi yinga hambana hikuya hi ku hlawula exikarhi xa tindzimi na tindzin'wana leti humaka eka tindzimi naswona ti yelana. Tindzimi ta ndhavuko tavulavuriwa naswona tithlela ti fungiwa, hambiswiritano swakoteka to hundzuluxa ririmi riyisiwa eka tindlela tin'wana to hundzisa marungula tani hi swifaniso kumbe brayili, kumbe noti. Hikuya himalangutele ya munhu, nhlamuselo ya ririmi yinga hlanganisa na vuswikoti byo dyondza no tirhisa maendlelo yo hundzisa marungula kumbe kuvulavula exikarhi ka vanhu. Tindzimi hiknwato to tisimekiwa eka ndlela yo hlanganisa mifungo na nhlamuselo yokarhi. Tindzimi kuhlanganisa na ririmi ra mavoko, ti fuma ndlela leyi marito ma hleriwaka hayona kuvumba swivulwa kumbe marungula.
Tindzimi ta vanhu tina tinhlamuselo ta migingiriko, kuvuyelela na vundhzawu naswona ti titshege eka vanhu lava tivulavulaka na lava ti dyondzaka. Ndlela leyi ririmi leri vulavuriwaka hi vanhu ri hleriweke hayona ri hlanganisa swivulwa swo tala ngopfu kutlula leswisinga kona eka tindzimi ta swiharhi. Ku ehleketiwa leswaku ririmi ringava risungerile loko vanhu vakhale va sungula ku antswisa tindlela ta vona to hundziselana marungula, naswona vasungula ku vhumba mihleketo na swikongomelo swa van'wana.[2][3] Kuhluvuka loku kungava ku hatlane na ku kula ka mabyongo naswona ku anerisa xilaveko xa kuhanya swin'we tani hi rixaka. Vanhu vadyondza kuvulavula hi ku ringisa van'wana loko vahari vana, naswona tincece hakanyingi tidyondza kuvulavula loku twalaka loko tiri namalembe manharhu hivukhale. Ririmi i rankoka ngopfu eka mahanyele ya vanhu, hikwalaho ehenhleni ka ku tirhisiwa kuvulavula, rithlela ri tirha kuhlawulekisa vanhu hirixaka naswona rithlela ritirhisiwa ku hungasa.
Ririmi rakula naswona rithlela ti anama hikuhundza ka nkarhi, naswona matimu ya ku cinca ka ririmi manga landzeleriwa hiku ringanisa tindzimi leti vulavulriwaka namunthla na takhale, leswaku ku twisisiwa swiyenge leswi tindzimi ti akiweke no kurisiwa eka swona. Nxaxamelo wa tindzimi leti humaka eka ririmi rokarhi wuvitiwa ndyangu wa ririmi. Ndyangu wa Indo-Yuropa hiwona lowu nga na tindzimi leti vulavuriwaka ngopfu naswona wuhlanganisa Xinghezi, Xirhaxiya na xi Hindi; Ndyangu wa Sino-Tibhethi wuhlanganisa xiMandarini an tindzimi tin'wana ta xiChayina na Xitibhethi; Ndyangu wa Afro-Axiya wu hlanganisa XiArabhu, XiSomali na Xiheveru; Tindzimi ta Vanhu va nkava wa Afrika ti hlanganisa XiSwahili, Xizulu na madzana ya tindzimi leti vulavuriwa e Afrika; Kasi Ndyangu wa Malayi-Polinexiya wuhlanganisa Xi-Indonexiya, XiMaleyi, XiTagalo na madzana ya tindzimi leti vulavuriwaka e Phasifiki; Ndyangu wa Dravidiyani wona wuhlanganisa Xithamili na XiThelugu. Van'wa tidyondzo va vhumba leswaku kwalomu ka 50% ku ya eka 90% ya tindzimi leti a tivulavuriwa ekusunguleni ka lembe xidzana ra makume-mbirhi-n'we (21) manga manyamalarile hi lembe ra 2100.
MintshahoEdit
- ↑ "Wall of Love – Mur des Je t'aime – Montmartre". Travel France Online. Retrieved 30 November 2014.
- ↑ Tomasello (1996)
- ↑ Hauser, Chomsky & Fitch (2002)
Minkombo ya le handleEdit
- World Atlas of Language Structures: a large database of structural (phonological, grammatical, lexical) properties of languages
- Ethnologue: Languages of the World inxaxamelo wa tindzimi leti tiviwaka naswona leti hanyaka emisaveni hinkwayo
- Beth Skwarecki, "Vana vadyondza kutwisisa marito exivelekweni", Science, 26 August 2013


text:
111
Khosi Solomoni o funa vhasadzi vhanzhi vha vhatsinda, hu sa vhaliwi na ṅwananyana wa Farao. O dzea vhasadzi vha Vhamuaba na Vhaamoni na Vhaedomo na Vhasidoni na Vhahithi – 2tshakha dze Muṋe washu a vhudza Vhaisraele a ri, “Ni songo dzetshelana navho, ngauri vhukuma vha nga ḓo rembulusela mbilu dzaṋu kha midzimu yavho.” Naho zwo ralo Solomoni a vha funa, a vha nambatela. 3
O vha e na vhasadzi vha 700 vha vhakololo, na vhasadzi vha dziphuli vha 300. Vhasadzi vhawe vha mu xedza. 4Musi Solomoni o no kalaha, vhasadzi vhawe vha rembulusela mbilu yawe kha miṅwe midzimu, a si tsha ḓikumedza Muṋe washu Mudzimu wawe nga mbilu yawe yoṱhe sa Dafita khotsi awe. 5Solomoni a luvha Ashtharotho mudzimu wa musadzi wa Vhasidoni na Milikhomu mudzimu u nengisaho wa Vhaamoni. 6Solomoni a ita zwi sa takadzi Muṋe washu, a si tsha tevhela Muṋe washu tshoṱhe unga Dafita khotsi awe.
7Nṱha ha thavha vhubvaḓuvha ha Jerusalema, Solomoni a fhaṱa fhethu ha u luvhela Khemosho mudzimu u nengisaho wa Muaba na fhethu ha u luvhela Milikhomu mudzimu u nengisaho wa Vhaamoni. 8Solomoni a fhaṱa na fhethu ha u luvha hune vhasadzi vhawe vha vhatsinda vha fhisa zwioro, vha ṋekedza midzimu yavho zwiṱhavhelo.
9Muṋe washu a sinyutshela Solomoni nge mbilu yawe ya furalela Muṋe washu Mudzimu wa Israele, we a vha o ḓisumbedza ene luvhili. 10Naho Muṋe washu o vha o dzivhisa Solomoni u luvha miṅwe midzimu, Solomoni ho ngo tevhedza ndaela ya Muṋe washu. 11
1 Sam. 15:26
Muṋe washu a vhudza Solomoni a ri, “Vhunga wo ḓiimisela u pfuka mulanga wanga na ndayo dzanga dze nda u laya, ndi ḓo u dzhiela muvhuso nda u ṋea muṅwe wa magota au. 12Naho zwo ralo a thi nga zwi iti iwe u tshi kha ḓi tshila, ndi tshi itela Dafita khotsi au. Muvhuso ndi ḓo u dzhiela ṅwana wau. 13Huno a thi nga mu dzhieli muvhuso woṱhe, ndi ḓo mu ṋea tsinde ḽithihi ndi tshi itela Dafita mulanda wanga na Jerusalema he nda hu khetha.”
14Muṋe washu a ita uri Hadadi wa nnḓu ya musanda wa Edomo a vutshele Solomoni. 15Zwiḽa kale musi Dafita a tshi khou lwa na vha Edomo, Juaba mulangammbi o vha o ya u swiṱa vhafu, a vhulaha vhanna vhoṱhe vha Edomo. 16Juaba na Vhaisraele vhoṱhe vho dzula henengei vha fhedza miṅwedzi miṱanu na muthihi, vha vhuya vha vhulaha vhanna vhoṱhe vha Edomo. 17Hone Hadadi, we a vha a tshi kha ḓi vha mutukana, a shavhela Egipita na vhaṅwe magota vha Edomo vhe vha vhuya vha shumela khotsi awe. 18Vha takuwa Midiani vha livha Pharani. Vha dzhia vhaṅwe vhanna vha Pharani vha ṱuwa navho, vha livha Egipita ha Farao khosi ya Egipita, uyo a ṋea Hadadi nnḓu na tsimu na zwiḽiwa.
19Farao a takalela Hadadi lwe a vhuya a mu ṋea murathu wa mufumakadzi wawe Thaphenese uri a mu dzee. 20Murathu wa Thaphenese a mu bebela ṅwana wa mutuka we a vha a tshi pfi Genubathi, onoyo o lelwa nga Thaphenese pfamoni ya musanda. Henefho Genubathi o vha a tshi dzula na vhana vha Farao.
21Musi Hadadi e Egipita, a pfa upfi Dafita o dzama, na uri Juaba mulangammbi na ene o fa. Ndi hone Hadadi a tshi amba na Farao a ri, “Nga vha litshe ndi ṱuwe ndi vhuelele shangoni ḽa hashu.”
22Farao a vhudzisa a ri, “Ndi tshini tshine na tshi shaya fhano lune na funa u vhuelela shangoni ḽa haṋu?”
Hadadi a fhindula a ri, “A hu na, hone nga vha litshe ndi ṱuwe!”
23
Mudzimu a ita na uri swina ḽiṅwe ḽi vutshele Solomoni, uyo o vha e Rezoni ṅwana wa Eliada, we a vha o shavha muṋe wawe Hadadi Ezere khosi ya Tsoba. 24O kuvhanganya vhanna, a vha murangaphanḓa wa tshigwada tsha mashandukwa zwiḽa Dafita a tshi lozwa mmbi ya Tsoba, mashandukwa ayo a livha Damasko, vha swika vha dzula hone vha vhusa. 25Rezoni o vha swina ḽa Israele misi yoṱhe Solomoni a tshi kha ḓi tshila, a ita uri u dina ha Hadadi hu kalule. Rezoni o vha a tshi vhusa Aramu, e swina ḽa Vhaisraele.
26Jerobiamu ṅwana wa Nebati na ene a shandukela khosi. O vha e muṅwe wa magota a Solomoni, e Muefraimi wa Tsereda, mme awe e tshilikadzi a tshi pfi Tserua. 27Ngea mafhungo a musi a tshi shandukela khosi. Solomoni o vha a tshi khou fhaṱa mirango ya u tika, a tshi khou thivha mavhende mutsheṱoni wa muḓi wa Dafita khotsi awe. 28Zwino Jerobiamu o vha e munna ane a ḓipfa, nahone musi Solomoni a tshi vhona uri uyo muṱhannga u shuma mushumo wawe zwavhuḓi, a mu vhea uri a lange mushumo woṱhe wa khombekhombe wa vha Manase na Efraimi.Tshiheberu tshi ri, “wa vha Josefa.”
29Muṅwe musi Jerobiamu a tshi khou bva Jerusalema, a ṱangana na Ahia muporofita wa Shilo, ó ambara phuraphura ntswa. Ho vha hu si na muṅwe henefho, vhe vhavhili fhedzi. 30
Ahia a bvula phuraphura ntswa ye a vha o i ambara, a i kherukanya ya bva mbemba dza 12, 31a amba na Jerobiamu a ri, “Dzhiani mbemba dza fumi dzi vhe dzaṋu, ngauri Muṋe washu Mudzimu wa Israele u ri, ‘Ndi ḓo dzhiela Solomoni muvhuso, iwe nda u ṋea matsinde a fumi. 32
Hone ene ndi ḓo mu ṋea tsinde ḽithihi, ndi tshi itela mulanda wanga Dafita na muḓi wa Jerusalema we nda u nanga kha matsinde oṱhe a Israele. 33
Izwo ndi ḓo zwi ita nge Solomoni a mpfuralela a luvha Ashtharotho mudzimu wa musadzi wa Vhasidoni na Khemosho mudzimu wa Vhamuaba na Milikhomu mudzimu wa Vhaamoni, a si tshimbile nḓilani dzanga, a si ite zwi ntakadzaho, a si tevhedze ndayo dzanga na milayo yanga unga Dafita khotsi awe. 34Hone Solomoni a thi nga mu dzhieli muvhuso woṱhe ene muṋe, ndi ḓo mu litsha a vhusa a vhuya a fa, ndi tshi itela Dafita mulanda wanga we nda mu nanga, a thetshelesa milayo yanga na ndayo dzanga. 35Ndi ḓo dzhiela ṅwana wawe muvhuso, iwe nda u ṋea matsinde a fumi, 36
2 Mah. 8:19
ṅwana wawe nda mu ṋea tsinde ḽithihi uri mulanda wanga Dafita a dzule o mpfarela luvhone Jerusalema, muḓi we nda u nanga uri ndi vhee dzina ḽanga hone. 37Iwe Jerobiamu ndi ḓo u dzhia wa vhusa zwoṱhe zwine mbilu yau ya zwi tama, wa vha khosi ya Israele. 38Arali wa ita zwoṱhe zwine nda u laya, wa tshimbila nḓilani dzanga, wa ita zwi ntakadzaho nga u tevhedza ndayo dzanga na u vhulunga milayo yanga unga mukoma wanga Dafita, ndi ḓo vha na iwe. Ndi ḓo u fhaṱela muvhuso wa dzula u hone unga we nda fhaṱela Dafita, ndi ḓo u ṋea Israele. 39
Ndi ḓo ṱukufhadza vhaḓuhulu vha Dafita nga mulandu wa vhuvhi ha Solomoni, hone a thi nga vha ṱukufhadzi lini na lini.’ ”
40
Solomoni a linga u vhulaha Jerobiamu, hone Jerobiamu a shavhela ha khosi Shishaka wa Egipita, a dzula hone Solomoni a vhuya a dzama.
41Mafhungo maṅwe oṱhe a Solomoni, zwoṱhe zwe a ita na zwa vhuṱali hawe, zwo ṅwalwa kha Histori ya Solomoni. 42Solomoni o vhusa ḽoṱhe ḽa Israele e Jerusalema a fhedza miṅwaha ya 40. 43Solomoni a dzama, a yo awela na vhokhotsi awe, a swiṱwa Muḓini wa Dafita khotsi awe. Ṅwana wawe Rehabiamu a vha khosi vhudzuloni hawe.


text: Eka mufambisi; hi mayimbelelelo ya risimu leri nge, “Tuva Ro Miyela Leri Nga Ekule Swinene.” Miktami* ya Davhida. Hi nkarhi lowu a a khomiwe hi Vafilista eGati.+56 Ndzi kombe tintswalo, Xikwembu xanga, hikuva vanhu va ndzi hlasela.Siku hinkwaro va tshamela ku ndzi lwisa ni ku ndzi tshikilela.2 Valala va mina va tshamela ku ndzi hlasela siku hinkwaro;Vo tala va lwa na mina va tikukumuxa.3 Loko ndzi chava,+ ndzi tshemba wena.+4 Eka Xikwembu, lexi ndzi dzunisaka rito leri xi ri vulekeNdzi tshemba Xikwembu; a ndzi chavi nchumu.Xana munhu a nga ndzi endla yini?+5 Siku hinkwaro va ndzi vangela maxangu;Va tshama va lava tindlela to ndzi vavisa.+6 Va ndzi tumbelela leswaku va ta ndzi hlasela;Va tshama va langute leswi ndzi swi endlaka,+Leswaku va ta kuma ndlela yo ndzi dlaya.+7 Va fularhele hikwalaho ka vubihi bya vona.Wisa matiko hi vukarhi bya wena, Xikwembu xanga.+8 U tiva ku tsendzeleka ka mina.+Chela mihloti ya mina eguleni ra wena ra dzovo.+Xana maxangu ya mina a ma tsariwanga ebukwini ya wena?+9 Valala va mina va ta baleka hi siku leri ndzi nga ta kombela mpfuno eka wena.+Leswi ndza tiyiseka ha swona: Xikwembu xi na mina.+10 Eka Xikwembu, lexi ndzi dzunisaka rito ra xona,Eka Yehovha, loyi ndzi dzunisaka rito rakwe.11 Ndzi tshemba Xikwembu; a ndzi chavi nchumu.+Xana munhu a nga ndzi endla yini?+12 Ndzi ta endla leswi ndzi ku tshembiseke swona, Xikwembu xanga;+Ndzi ta ku endlela magandzelo yo khensa.+13 Hikuva u ndzi ponisile eka rifu+U endle leswaku ndzi nga khudlunyeki,+Leswaku ndzi ta famba emahlweni ka Xikwembu eku vonakaleni ka lava hanyaka.+


text:
“Ndzi endle ndzi chava vito ra wena hi mbilu ya mina hinkwayo” (11)
Xikhongelo xa Davhida.86 Yehovha Xikwembu xanga, rhiya ndleve u ndzi yingisa, u ndzi hlamula,Hikuva ndza xaniseka naswona ndzi xisiwana.+2 Sirhelela vutomi bya mina, hikuva ndzi tshembekile.+Ponisa nandza wa wena loyi a ku tshembaka,Hikuva u Xikwembu xa mina.+3 Vana ni tintswalo eka mina, Yehovha Xikwembu xanga,+Hikuva ndzi khongela eka wena siku hinkwaro.+4 Tsakisa nandza wa wena,Hikuva ndzi tshembe wena, wena Yehovha.5 Hikuva u lulamile,+ wena Yehovha, naswona u lunghekele ku rivalela;+U rhandza hinkwavo lava ku vitanaka.+6 Yehovha Xikwembu xanga; Yingisa xikhongelo xa mina,Yingisa loko ndzi kombela ku pfuniwa.+7 Ndza ku vitana loko ndzi ri emaxangwini,+Hikuva u ta ndzi hlamula.+8 A ku na xikwembu lexi fanaka na wena, wena Yehovha+A ku na mitirho leyi fanaka ni ya wena.+9 Matiko hinkwawo lawa u ma endlekeMa ta ta ma ta khinsama emahlweni ka wena, wena Yehovha,+Ma ta dzunisa vito ra wena.+10 Hikuva u lonkulu naswona u endla swilo swo hlamarisa swinene;+U Xikwembu, wena u ri wexe.+11 Yehovha Xikwembu xanga, ndzi dyondzise ndlela ya wena.+Ndzi ta famba entiyisweni wa wena.+Ndzi endle ndzi chava vito ra wena hi mbilu ya mina hinkwayo.+12 Ndza ku dzunisa hi mbilu ya mina hinkwayo, Yehovha Xikwembu xa mina,+Ndzi ta vangamisa vito ra wena hilaha ku nga heriki,13 Hikuva u ndzi kombe rirhandzu,U ponise vutomi bya mina eSirheni.*+14 Lava tikukumuxaka va ndzi pfukerile, wena Xikwembu;+Vanhu va tihanyi va lava ku ndzi dlaya,A va na mhaka na wena.+15 Kambe wena Yehovha, u Xikwembu xa tintswalo ni ntwelavusiwana,*Lexi hlwelaka ku hlundzuka naswona xi nga ni rirhandzu ni ntiyiso.+16 Ndzi langute u ndzi komba musa.+Nyika nandza wa wena matimba,+U ponisa n’wana wa nandza wa wena wa xisati.17 Ndzi nyike xikombiso* xa vunene bya wena,Leswaku lava ndzi vengaka va ta xi vona, ivi va khomiwa hi tingana.Hikuva wena Yehovha, u mupfuni wa mina ni muchaveleri wa mina.


text:
Uya nga ha divhazwakale huna tsumbo dzine dza sumbedza uri nga mathomo a 1593, ho vha huna vhathu vhane vha amba luambo lwa tshi Xhosa ubva vhukovhela ha mulambo wa Mthatha fhethu hune namusi ha divhea sa Eastern Cape, nahone huna vhutanzi ha uri ndi kale vha hone ubva na musi hu saathu vhalelwa minwaha.
Uya nga ha sialala, vha Thembi, Xhosa ma Mpondomise ndi vhone vho dzhiaho fhethu hune ha vhantha u swika Eastern Cape mulamboni wa Umzimvubu u swika vha tshi da tsini na madi. Zwothe hezwi zwi amba uri vhathu vhothe vhothe vhane vha amba luambo lwa tshi Xhosa vho swika he vha pfuluwa vha ya East Afrika, kule kule a vhathu vhuya vha wanala arali vho ha sa tou vha vho na zwinwe na vhangudo dza vhathu a huna zwine vha nga zwi wana musi hu tshi diwa kha zwithu zwo no nga hezwo.
Sa tsumbo zwithu zwine zwo wanala musi hu tshi khou gwiwa fhethu ho no nga Canatra tsini na hune namusi ha vhidziwa upfi East London dzi amba uri, u bva nga centuary ya vhu 7 AD. Vhathu vha ma Xhosa vho vha vha tshi dzula tsini na mulambo wa Buffalo. Nga centuary ya vhu 19 Hlubi, Zii, Tolo Na Bhele vha ya vha pfulutshela kha vhupo vhune nga murahu ha vho vhidziwa upfi Transakei zwino ho no vha tshipida tsha Eastern Cape.
Havha vhathu vho mbo di fhedza vha tshi khou divhiwa sa Mfengu, ho vha hu vhadulu vha Hintsa. Nga 1835 vha ya vha dzhiwa nga vhathu vha dzi kereke na vhathu vha vha British vha tshi khou dzumbama ubva kha vha Mfecane sa tsumbo khosi ya ma Zulu Shaka nndwa khulwane ye ya vha hone nga 1820. Vho vha vha fhasi ha mutsiko vha tshi khou shavha u vha dzi phuli dza mishumo.
Vhathu vha Mfengu vha Transkei vho vha vho tangana nga nndwa na vha tshena vha tshi khou lwa na ma Xhosa kha nndwa ya 1846-7 na 1877-8. Sa maisandoitwa azwe vha shuma kha mmbi ya vha Cape. Vha Mfengu vho wana maanda a u wana shango le la vha li tshi wela kha ma Xhosa.
Musi hu tshi khou hula dzi khani na hone ha zwika he zwa tangana na vha mmbi ya vha British, khosi ya ma xhosa vhukati havho ho vha huna Sandilen na Maqoma, vhatakuwa sa dzi patriots vha tshi khou lwela uri vha kone u wana vhudilangi, shango lavho na vhatevheli vhavho murahu.
Magoma ada na ndila ya ulwa ine ya vhidziwa upfi guerrilla fighter, o lovhela dzhele ya Robben Island nga 1873. Sandile o vha o vhaisala kha zwithu zwe vha ita na Mfengu vha tshiya kha daka la Isidenge nga Shundunthule 1878. Musi vha tshi khou fhira, u swika kha mmbi ya u fhedzisa u swika kha vhane vha khou vhusa. Mathomoni a 1880 Mpondi ho vha hu yone khosi ya u fhedza ya vha Nguni vha Cape we avhewa fhasi ha muvhuso wa dzi ndwa.Translated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
241Yesu a tshi bva thembeleni vhafunziwa vhawe vha ḓa khae vha mu sumbedza zwifhaṱo zwa thembele. 2
Hone Ene a vha vhudza a ri, “A thi ri izwi zwifhaṱo ni khou zwi vhona? Zwino ipfani-ha: fhano a hu na tombo na ḽithihi ḽine ḽa ḓo sala ḽo dzula kha ḽiṅwe; oṱhe a ḓo piḓimulwa.”
3Yesu a ya a dzula fhasi Thavhani ya Miolivi, vhafunziwa vha ḓa khae vhe vhoṱhe vha mu vhudzisa vha ri, “Nga vha dzou ri vhudza uri zwine vha amba zwi ḓo itea lini; vha ri vhudze na tshiga tshine ra ḓo vhona ngatsho uri u vhuya havho na vhufhelo ha shango zwo sendela.”
4Yesu a vha fhindula a ri, “Ni dzule no thanya uri ni si fhurwe; 5hu ḓo ḓa vhanzhi vha ri ndi vhone Nṋe, muṅwe na muṅwe wavho a tshi ri, ‘Ndi nṋe Mesia.’ Vha tshi ralo vha ḓo xedza vhathu vhanzhi. 6Ni ḓo pfa mikosi ya nndwa yo ṱangana, na mavharivhari a nndwa dzi no khou ḓa. Zwi tshi ralo ni songo tshenuwa. Ndi pfanelo uri zwi itee, hone zwi sa ambi uri vhufhelo ha shango ndi hone ho swika.
7
2 Koron. 15:6
“Tshakha dzi ḓo shandukelana; mivhuso i ḓo vutshelana. Hu ḓo wa nḓala ha vha na midzinginyo ya shango hoṱhe-hoṱhe. 8Hezwi zwoṱhe ndi tshiga tsha uri Mesia u nḓilani, unga u ḓa ha muthu muswa hu tshi rangwa phanḓa nga vhuṱungu ha u beba.
9
Joh. 15:20
16:1-4
“Ndi hone vha tshi ḓo ni kumedza u tambudzwa, vha ita na u ni vhulaha. Tshakha dzoṱhe dzi ḓo ni vhenga nge na vha vhanga. 10
Luk. 12:52-53
Ndi hone vhanzhi vha tshi ḓo gunea vha fheṱana vha vhengana; 11
1 Tim. 4:1
ha ḓa na vhaporofita vhanzhi vha khole-khole vha xedza vhanzhi. 12
Huno ngauri vhuvhi vhu ḓo ḓi ṋaṋa vhu tshi ya, lufuno lwa vhanzhi lu ḓo fhungudzea. 13
Hone ane a ḓo konḓelela a sa litshi, ndi ene ane a ḓo tshidzwa. 14
Mafhungo maḓifha haya a muvhuso wa Mudzimu a ḓo ranga u ḓivhadzwa mashangoni oṱhe uri tshakha dzoṱhe dzi pfe vhuṱanzi hawo, ha konou ḓa vhufhelo.”
15
11:31
12:11
1 Mah. 11:5,7
2 Mah. 23:13
“Musi ni tshi vhona ‘Vhuṱudzi vhu ḓisaho mutshinyalo’ ho ambiwaho nga muporofita Daniele ho imiswa fhethu hukhethwa (muvhali nga a pfesese), 16vha re Judia vha shavhele zwikwarani. 17
Muthu a re kha ṱhanga ya nnḓu yawe a songo ri u tsa a lenga-lenga nga u dzhena nḓuni uri a thome u goda thundu yawe. 18A re tsimuni a songo tsha lenga-lenga nga u humela hayani a yo dzhia nguvho yawe. 19Musi zwi tshi itea, vho vhifhaho mivhilini na vha mamisaho zwi ḓo vha konḓela. 20Itonu rabela uri hezwo zwithu zwi si itee vhuriha kana nga Sabatha.Ndi uri kha ḽa Israele vhuriha ndi tshifhinga tsha mvula na phepho. Nahone nga Sabatha Majuda vho vha vha songo tendelwa u fara lwendo lulapfu. 21
Maṱhupho a misi iyo a ḓo fhira oṱhe o no vhuyaho a vha hone u bva tshee shango ḽa sikwa u swika zwino. Nahone zwine zwa nga zwone a zwi nga dovhi zwa vha hone. 22Mudzimu ayo maḓuvha o a fhungudza. Ngavhe a si tou ralo ndi musi hu si na na ane a ḓo tshidzwa; hone u ḓo a fhungudza a tshi itela vhanangiwa.
23
Luk. 17:23-24
Nzumb. 13:13-14
16:14
“Zwenezwo arali ni tshi pfa muthu a tshi ri, ‘Vhonani Mesia khoyu!’ kana a tshi ri, ‘Vhonani khouḽaa!’ ni songo tenda. 24Hu ḓo bvelela vhomesia vha khole-khole na vhaporofita vha khole-khole; vha ḓo ita maḓembe mahulu na zwimangadzo uri arali zwo vha zwi tshi konadzea vha xedze na vho nangwaho nga Mudzimu. 25Tenda ndo dzula ndo ni vhudza. 26Izwo arali vha ni vhudza vha ri, ‘Mesia u henengei sogani!’ ni songo vhuya na ya u vhona. Arali vha ri, ‘Asuyu, u fhano pfamoni!’ ni songo vhuya na tenda; 27
25:311 Korint. 15:23
1 Thes. 3:13
4:15
2 Thes. 2:1,8
Jak. 5:7-8
Mubebwa-nga-muthu a tshi vhuya u ḓo tou nga lupenyo lwa mvula lune lu tshi vhenge, lwa vhonetshela u bva vhubvaḓuvha u swika vhukovhela.
28
Nzumb. 19:17-18
“Hune ha vha na tshitumbu ndi hone hune maanga a kuvhangana hone.”
29
Esek. 32:7
Hagai 2:6,21
Nzumb. 6:12-13
2 Pit. 3:10
“Hu ḓo ri ayo maḓuvha
a maṱhupho a tshi fhela,
ḓuvha ḽa dzima
na ṅwedzi wa swifhala,
nga ngeno ṋaledzi dzi tshi khou wa,
zwi re lutomboni zwa vilingana.
30
Dan. 7:13
Zak. 12:10,12
Nzumb. 1:7
“Ndi hone tshiga tsha Mubebwa-nga-muthu tshi tshi ḓo vhonala lutomboni, tshakha dzoṱhe dza ḽifhasi dzi ḓo ṱavha mukosi nga nyofho dzi tshi vhona Mubebwa-nga-muthu a tshi ḓa o namela makole e na maanḓa na vhugala vhuhulu. 31
2 Thes. 1:7-8
U ḓo ruma vharuṅwa vhawe vha lidza phalaphala, vha kuvhanganya vhanangiwa vhawe vha tshi bva khuḓani nṋa dza shango u bva vhusendekamisi u swika vhusendekamisi.
32“Ḓifunzeni nga muhuyu: musi ni tshi vhona thavhi dzawo dzi tshi thoma u khuba maḓi dza ṱuma lurere, ni mbo ḓi ḓivha uri tsho limuwa. 33Na zwenezwo zwi ḓo ḓi tou ralo: zwithu izwo zwi tshi itea, ndi hone ni tshi ḓo ḓivha uri tshifhinga tsho swika.Kana: “Ndi hone ni tshi ḓo ḓivha uri Mubebwa-nga-muthu u tsini, o no ḓi swika”. 34
Thetshelesani ndi ni vhudze: hezwi zwithu zwi ḓo itea vhathu vha no khou tshila zwino vha sa athu fhelela vhoṱhe u fa.
35
1 Pit. 1:25
“Ḽiṱaḓulu na ḽifhasi zwi ḓo lovha, maipfi anga one ha nga weli fhasi.
36
“Hone a hu na a ḓivhaho uri iḽo ḓuvha kana tshifhinga tshazwo tshi ḓo swika lini. Hu vharuṅwa ngei ṱaḓulu, hu Murwa, a vha zwi ḓivhi, a zwi ḓivhaho ndi Khotsi e eṱhe.Dziṅwe ṱhanzi dza kale a dzi buli “Murwa” fhano.
37
7:7-13,21
1 Thes. 5:1-2
2 Pit. 3:6
“Zwa musi Mubebwa-nga-muthu a tshi vhuya zwi ḓo tou fana na zwiḽa zwa misi ya Nua. 38Zwiḽa hu sa athu ḓa muḓalo wa maḓi vhathu vho vha vha tshi ḓiḽela vha tshi ḓinwela, hu tshi dzewa, ha vhuya ha swika ḓuvha ḽe Nua a dzhena tshikepeni, 39vha si zwi londe ha vhuya ha ḓa muḓalo wa maḓi wa vha kumba vhoṱhe. Musi Mubebwa-nga-muthu a tshi vhuya zwi ḓo ḓi tou ralo.
40“Nga heḽo ḓuvha vhavhili vha ḓo vha vha tshi khou shuma tsimuni nthihi; muṅwe wavho a dzhiwa, muṅwe a siwa. 41Vhasadzi vhavhili vha ḓo vha vha tshi khou sinḓisana mutulini muthihi; muṅwe wavho a dzhiwa, muṅwe a siwa. 42
25:13
Luk. 18:8
1 Thes. 5:6
Nzumb. 3:2,3
16:15
Dzulani-ha no fhaṱuwa, ngauri a ni ḓivhi uri Muṋe waṋu u ḓo vhuya lini.
43
Nzumb. 16:15
“Kani a ni ḓivhi uri arali muṋe wa nnḓu o dzula o zwi ḓivha uri fobvu ḽi ḓo thukhutha nḓuni yawe nga tshifhinga tsha uri, o vha a sa ḓo yo lala, o vha a tshi ḓo i linda uri i si vhuye ya thukhuthwa. 44Na inwi ni fanela u dzula no ḓilugisa nga u ralo; Mubebwa-nga-muthu u ḓo swika ni songo lavhelela.
45
“Zwino mukoma wa vhuṱali a fulufhedzeaho ndi ḓo ri ndi nnyi? Ndi amba ane muṋe wawe a ḓo mu ita ene mulangi wa zwoṱhe zwa muṱani wawe, uri a ṋee vhathu zwiḽiwa nga tshifhinga tshazwo? 46U na mashudu mukoma ane muṋe wawe a tshi vhuya, a wana a tshee khazwo. 47Thetshelesani ndi ni vhudze: hoyo muthu muṋe wawe u ḓo mu ita mukoma kha zwoṱhe zwi re zwawe.
48
“Hone arali uyo mushumi e muvhi, a ambela mbiluni yawe a ri, ‘Hufha muṋe wanga a tshi khou lenga u vhuya,’ 49a thoma u fara vhashumi ngae a tshi vha rwa, a tshi ḓiḽela a tshi kambiwa, 50u ḓo tshenuwa muṋe wawe o vhuya musi a songo lavhelela, nga tshifhinga tshine a si vhuye a tshi ḓivha, 51a mu fhandula nga vhukatiKana: “a mu posa nnḓa”. ha vha u mu baḓekanya na vhahoi. Henefho hu ḓo vha na zwililo, vhathu vha shenganya maṋo nga vhuṱungu.


text:
141Kutani ntshungu hinkwawo wu ba huwa wu rila vusiku hinkwabyo. 2Ntshungu hinkwawo wa Vaisraele wu dzumadzumela Muxe na Aroni, wu ku ka vona: “A swi ta antswa loko a hi lo fela etikweni ra Egipta, kumbe hi fela kwala mananga. 3Xana HOSI Xikwembu xi hi yisela yini etikweni leriya leswaku hi ya dlayiwa hi fumu xana? Vasati va hina va ta phanghiwa ni vana va hina; xana a swi antswi hi tlhelela etikweni ra Egipta xana?”
4Kutani Vaisraele va byelana va ku: “A hi tihlawuleleni murhangeri, hi tlhelela etikweni ra Egipta.” 5Hiloko Muxe na Aroni va wa hi mimombo emahlweni ka nhlengeletano hinkwayo ya Vaisraele; 6kutani Yoxuwa n'wana Nuni na Kalebe n'wana Yefune, va nga van'wana va tinhlori leti a ti yile ti ya valanga tiko ra Kanana, va handzulela swiambalo swa vona. 7Kutani va byela ntshungu hinkwawo wa Vaisraele, va ku: “Tiko leri hi ri voneke loko hi famba-famba exikarhi ka rona hi ri valanga, ri saseke ngopfu. 8Loko HOSI Xikwembu xi hi tsakela, xi ta hi nghenisa etikweni ra kona, xi tlhela xi hi nyika rona, tiko leri khulukaka ntswamba ni vulombe. 9
Ntsena mi nga tshuki mi fularhela HOSI Xikwembu, naswona mi nga va chavi vanhu va tiko leriya, hikuva hi ta va hlula hi ku olova; swikwembu swa vona leswi a swi va sirhelela swi fambile, kasi HOSI Xikwembu xona xi na hina, kutani mi nga va chavi!” 10Kambe ntshungu hinkwawo wa Vaisraele wu yima hi rito rin'we, wu lava ku khandla Yoxuwa na Kalebe hi maribye. Hiloko ku vonakala ka HOSI Xikwembu ku humelela eka Ntsonga lowo Hlawuleka, emahlweni ka Vaisraele hinkwawo.
11HOSI Xikwembu xi ku ka Muxe: “Vanhu lava va ta ndzi sandza ku fika rini xana? Xana, hambileswi ndzi endleke mahlori layo tala exikarhi ka vona, va ha ta ya emahlweni va ala ku ndzi tshemba xana? 12Ndzi ta va ba hi ntungu, ndzi tlhela ndzi va tekela ndzhaka ya vona. Kutani wena, ndzi ta ku endla rixaka lerikulu ro tiya ku tlula vona.”
13
Kambe Muxe a ku ka HOSI Xikwembu: “Vaegipta va ta yi twa mhaka leyi, hikuva hi wena u humeseke Vaisraele exikarhi ka vona, hi matimba ya wena. 14Kutani va ta byela vaaki va tiko ra Kanana emhaka leyi. Vanhu lava va swi twile leswaku wena HOSI u kona exikarhi ka Vaisraele, ni leswaku u tikombile eka vona hi tindlela leto tala; naswona papa ra wena a ri hambani na vona; u va rhangela emahlweni u ri endzeni ka papa leri nembelelaka ninhlekanhi, u tlhela u nembeleta ndzilo u va voningela ndlela nivusiku. 15Kutani loko u nga dlaya vanhu lava hinkwavo, vamatiko lava nga twa ndhuma ya wena va ta ku: 16‘HOSI Xikwembu xi dlayeterile Vaisraele emananga, hikuva xi tsandzekile ku va fikisa etikweni leri xi hlambanyeke ku va nyika rona.’ 17Kutani sweswi ndzi kombela leswaku u kombisa matimba ya wena lamakulu, we HOSI, tanihilaha u tshembiseke hakona, u ku: 18
34:6-7
Dut. 5:9-10
7:9-10
‘Mina HOSI, ndzi hlwela ku kariha, ndzi tele tintswalo leto tshembeka, ndzi rivalela milandzu ni ku tiarisa, kambe a ndzi tshiki ku ba lava dyoheke, ndzi ba ni vana va vona ku fika eka rixaka ra vona ra vunharhu ni ra vumune.’ 19Ku sukela loko va humile etikweni ra Egipta ku ta fika namuntlha, vanhu lava u va rivalerile milandzu ya vona, hikwalaho ka ku tala ka tintswalo ta wena; kutani nisweswi, ndzi kombela leswaku u va rivalela.”
20Kutani HOSI Xikwembu xi ku: “Ndzi va rivalerile, hilaha u vulaka hakona. 21
Kambe, loko ku vonakala ka mina ka ha funengetile misava hinkwayo, ndzi vula ndzi tiyisile, ndzi ri: 22Hambileswi vanhu lava hinkwavo va voneke ku vonakala loku ka mina ni mahlori lawa ndzi ma endleke etikweni ra Egipta ni kwala mananga, va ha ya emahlweni va ndzi ringa, va nga yingisi leswi ndzi swi vulaka; 23hikokwalaho, va nga ka va nga ri voni tiko leri ndzi ri tshembiseke vatata wa vona hi ku hlambanya; hinkwavo lava va ndzi sandzeke, a va nga ri voni tiko ra kona. 24
Kambe Kalebe nandza wa mina, ndzi ta n'wi fikisa etikweni leri a a yile eka rona, hikuva yena ú ni moya wo hambana ni wa lavan'wana, naswona wa ndzi yingisa swinene, kutani vatukulu va yena va ta sala va teka tiko leri. 25Leswi Vaamaleke ni Vakanana va tshamaka erivaleni ra tiko, mundzuku mi fanele ku suka mi tlhelela emananga, mi famba hi ndlela leyi kongomaka eLwandle-ro-Tshwuka.”
26Kutani HOSI Xikwembu xi ku ka Muxe na Aroni: 27“Xana ntshungu lowu wa vabihi wu ta ndzi dzumadzumela ku ya fika rini xana? Ndzi va twile Vaisraele lava loko va ri karhi va ndzi dzumadzumela. 28Wena Muxe, byela vanhu lava leswaku mina HOSI ndzi vula ndzi tiyisile, ndzi ri: ‘Ndzi swi twile leswi mi swi vuleke, ndzi ta swi endla! 29
Mintsumbu ya n'wina yi ta sala kwala mananga. Vavanuna hinkwavo lava hlayiweke ni ku tsariwa exikarhi ka n'wina, va ri ni malembe ya 20 ni ku tlula, lava va nga ndzi dzumadzumela, 30a ku na un'we wa vona loyi a nga ta nghena etikweni leri ndzi nga hlambanya leswaku mi ta tshama eka rona. Kambe Kalebe n'wana Yefune na Yoxuwa n'wana Nuni hi vona ntsena lava nga ta nghena etikweni ra kona. 31Loko swi ri swihlangi swa n'wina leswi mi nge te swi ta phanghiwa, ndzi ta swi fikisa etikweni leri mi ri sandzeke, kutani swona swi ta ri tiva. 32Kambe loko ku ri n'wina, mintsumbu ya n'wina yi ta sala kwala mananga. 33
Vana va n'wina va ta va varisiVan'wana va ri: va ta va vapepetseki kwala mananga ku ringana malembe ya 40; hikwalaho ka ku tiarisa ka n'wina, va ta xaniseka, mi kondza mi hela hinkwenu kwala mananga. 34Mi ta xaniseka malembe ya 40 hikwalaho ka milandzu ya n'wina, hikuva masiku lawa mi nga valanga tiko ha wona a ma ri 40, hileswaku siku rin'wana ni rin'wana ri yimela lembe rin'we. Mi ta swi tiva leswaku mi ndzi khunguvanyisile ngopfu! 35Ndzi tiyisile swilo leswi, hakunene ndzi ta swi endla, eka n'wina hinkwenu, ntshungu wa vabihi lava hlengeletaneke ku ndzi dzumadzumela. Hinkwenu mi ta fela kwala mananga! Mina HOSI, ndzi vurile!’ ”
36Kutani vavanuna hinkwavo lava Muxe a va rhumeke ku ya valanga tiko ra Kanana, vona lava vuyeke va hangalasa moya wo biha lowu endleke leswaku ntshungu wa Vaisraele wu dzumadzumela Muxe, 37va hlaseriwa hi ntungu va fa emahlweni ka HOSI Xikwembu. 38Exikarhi ka hinkwavo lava a va rhumiwile ku ya valanga tiko, Yoxuwa n'wana Nuni na Kalebe n'wana Yefune hi vona ntsena lava nga sala va hanya.
39Loko Muxe a byela Vaisraele leswi HOSI Xikwembu xi vuleke swona, hinkwavo va tlhaveka timbilu. 40Va pfuka nimpundzu swinene, va tilulamisela ku tlhandlukela emagangeni, va ku ka Muxe: “Ha swi vona leswaku hi dyohile, kambe sweswi hi tiyimiserile ku tlhandlukela etikweni leri HOSI Xikwembu xi hi tshembiseke rona.” 41Kambe Muxe a ku: “Xana mi tlulela yini xileriso xa HOSI Xikwembu, leswi mi nga ta ka mi nga humeleli ke? 42Mi nga tshuki mi tlhandlukela emagangeni, hikuva HOSI Xikwembu a xi kona exikarhi ka n'wina, kutani valala va n'wina va ta ya mi hlula. 43Leswi mi fularheleke HOSI Xikwembu, na xona a xi nga vi na n'wina, kutani loko mi ya hlangana ni Vaamaleke ni Vakanana kwale tikweni, va ta mi dlaya hi fumu.” 44Kambe vona va sindzisa va tlhandlukela emagangeni, hambileswi Muxe a a sarile emixaxeni ni Areka ya Ntwanano wa HOSI. 45Kutani Vaamaleke ni Vakanana, lava a va tshama emagangeni, va rhelela va hlasela Vaisraele, va va hlongorisa ku ya fika eHorma.


text:
221
Ha sendela tshifhinga tsha vhuṱambo vhu no pfi Paseka, ha Vhurotho vhu si na mbilisa. 2
Vhotshifhe vhahulwane na vhaḓivhi vha Mulayo vho vha vha tshi khou ṱoḓa nḓila ya u vhulaha Yesu nga tshiphiri ngauri vho vha vha tshi ofha vhathu.
3
22:31,53
Zwenezwo Saṱhane a dzhena kha Judasi a no pfi Iskariote, muṅwe wa vha 12. 4Onoyo a ṱuwa a yo sola na vhotshifhe vhahulwane na vhalangi vha vhalindathembele uri ene a nga vha sumbedza nḓila ya u fara Yesu. 5Vhone vha takala, vha ita na u fulufhedzisa uri vha ḓo mu ṋea tshelede. 6Judasi a tendelana navho a dzula o lindela tshifhinga tshine a nga fheṱa Yesu ngatsho vhathu vha sa zwi ḓivhi.
7
Ha swika ḓuvha ḽa vhuṱambo ha Vhurotho vhu si na mbilisa ḽine ha fanela u ṱhavhiwa ngwana dza Paseka. 8Yesu a ruma Pitrosi na Johanisi a ri, “Iyani u ri lugisela Paseka, ri i ḽe.”
9Vhone vha mu vhudzisa vha ri, “Ndi ngafhi hune vha funa ri tshi i lugisa hone?”
10Ene a ri, “Vhonani, ni ḓo ri u dzhena afho Jerusalema na ṱangana na munna o hwala mvuvhelo ya maḓi. Ni mu tevhele nḓuni ine a dzhena khayo, 11ni ambe na muṋe wa muṱa ni ri, ‘Vhafunzi vha khou vhudzisa iḽa kamara ine vha nga ḽela khayo Paseka na vhafunziwa vhavho.’ 12Ene u ḓo ni sumbedza kamara khulwane ya tshitizi yo lugiswaho; ni i lugise henefho.”
13Vha tshi ya vha wana zwe Yesu a amba zwo tou ralo, vha mbo lugisa Paseka.
14Tshifhinga tshi tshi swika Yesu a lalela na vhaapostola. 15A amba navho a ri, “Ndo tama hani u ḽa Paseka iyi na inwi ndi sa athu tambudzwa! 16Ndi a ni vhudza ndi ri, a thi tsha ḓo dovha nda i ḽa zwi vhuye zwi khunyelele muvhusoni wa Mudzimu.”Yesu a tshi ri, “muvhuso wa Mudzimu” afha, u amba u khunyelela ha zwe a ḓela swone. A tshi amba u khunyelela ha Paseka, a nga vha a tshi amba Tshilalelo tshikhethwa tshe a vho ḓo ḽa na vhafunziwa vhawe. 17Ndi hone Yesu a tshi dzhia tshinwelo a livhuha Mudzimu a konou ri, “Dzhiani ni nwe ni tshi tou sielisana, 18ngauri ndi a ni vhudza ndi ri, a thi tsha ḓo dovha nda nwa waini u bva zwino muvhuso wa Mudzimu u vhuye u ḓe.” 19A konou dzhia na vhurotho, a livhuha Mudzimu a vhu ṅwatekanya a vha ṋea a tshi khou ri, “Hoyu ndi muvhili wangaDziṅwe ṱhanzi dza kale dzi guma henefho, dza dovha dza thoma kha vese ya 21. [une wa khou kumedzwa hu u itela inwi. Ni ḓi ita hezwi, hu vhe u nnyelelwa.” 20
Ek. 24:8
Zak. 9:11
Rom. 11:27
2 Korint. 3:6
Heb. 8:69:12
A ḓi ralo na musi a tshi vha ṋea tshinwelo vho no ḽa tshilalelo; a ri, “Tshinwelo itshi ndi malofha anga ane a khou shululelwa inwi, a khwaṱhisa mulanga muswa.]
21
“Huno vhonani! Muthu ane a ḓo mpheṱa u ḓi vha-vho henefhano zwiḽiwani na Nṋe. 22Mubebwa-nga-muthu u ḓo fara nḓila ye Mudzimu a mu dzudzanyela, hone ane a mu fheṱa u ḓo zwi vhona!” 23Ndi hone vha tshi thoma u vhudzisana nga tshavho uri a nga vha e nnyi wavho a no ḓo ita zwo raloho.
24
Zwino ha vuwa khani vhukati ha vhafunziwa ya uri ane a nga pfi muhulwane khavho a nga vha e nnyi. 25Yesu a amba navho a ri, “Mahosi a dzitshakha ndi one a no langa vhathu nga tshiṱuhu, vhavhusi vha ri ri pfi vhafuwi. 26Kha inwi a zwo ngo ralo; muhulwane kha inwi nga a nge ene muṱuku; a re murangaphanḓa a vhe mushumeli. 27
Nṋa hone muhulwane ndi ufhio? Ndi uyo o dzulaho zwiḽiwani kana ndi a no khou ḓisa zwiḽiwa? A si o dzulaho zwiḽiwani kani? Huno vhonani-ha, Nṋe ndi khou nga mushumeli waṋu. 28Ndi inwi vhe na konḓelela na Nṋe kha u tambula hanga, 29ndi ni ita maḽaifa a vhuhosi honoho he nda ṋewa nga Khotsi, 30
ni ḓo ḽa muthathe na Nṋe muvhusoni wanga, na dzula kha khuluṋoni ni tshi vhusa matsinde a 12 a Israele.
31“Simoni! Simoni! Vhonani! Mudzimu o tendela Saṱhane u ni fhefhera noṱhe sa goroi. 32
Joh. 21:15-17
Nṋe-ha Simoni ndo ni rabelela uri ni si gunee. Huno inwi musi no no vhuya kha Nṋe ni khwaṱhise vharathu vhaṋu.” 33
Pitrosi a fhindula a ri, “Muṋe wanga, nṋe ndo ḓiimisela u valelwa dzhele na u fa navho!” 34Yesu a fhindula a ri, “Ndi tshi tou ni vhudza Pitrosi, mukukulume u sa athu lila vhusiku ha ṋamusi ni ḓo vha no no landula luraru na ri a ni nnḓivhi.”
35
10:4
Zwenezwo Yesu a vha vhudzisa a ri, “Nṋa tshiḽa tshifhinga ndi tshi ni ruma ni si na tshipatshi na mukhwama na navhula no vhuya na lila tshithu naa?” Vhone vha fhindula vha ri, “Na tshithihi.” 36Yesu a amba navho a ri, “Hone zwino ane a vha na tshipatshi kana mukhwama u fanela u tshimbila nazwo; huno na a si na banga nga a tou rengisa badzhi yawe a ḽi renge. 37
Ndi a ni vhudza ndi ri: he ha ṅwalwa ha pfi, ‘O baḓekanywa na vhavhi’, zwo fanela u khunyelela kha Nṋe, ngauri zwe zwa ṅwalwa zwi tshi amba Nṋe zwi khou khunyelela.” 38Vhone vha ri, “Muṋe washu, ri na mapanga mavhili ngea!” Ene a fhindula a ri, “Mafhungo ayo kha ri a litshe.”
39
Joh. 18:1
Yesu a bva a ya Thavhani ya Miolivi sa misi; vhafunziwa vhawe vha bva nae. 40Vha tshi swika henefho a amba navho a ri, “Rabelani uri ni si ungwe.” 41Ene a mbo ḓi vha sia henefho a swika hune muthu a tshi posa tombo ḽa swika, a gwadama a rabela a ri, 42
6:10Joh. 12:27-28
“Khotsi anga, arali zwi tshi konea uri tshinwelo itshi ndi si tshi nwe, a tshi mphiri zwanga naa? Naho ndi tshi ralo, hu songo itwa zwine Nṋe nda funa, hu itwe zwi funwaho nga Iwe.”
43[A vhona muruṅwa a tshi bva ṱaḓulu a tshi ḓa u mu khwaṱhisa. 44A rabela o tou fhelela nga u pfa vhuṱungu, biko ḽawe ḽa rothela mavuni ḽi tshi nga marotha a malofha.]Ṱhanzi dziṅwe dza kale-kale a dzi na 43 na 44. 45O no rabela a vhuelela ha vhafunziwa, a wana vho eḓela vho tou ṋoka nga u ṱungufhala. 46A amba navho a ri, “No eḓela! Vuwani ni rabele uri ni sa ḓo xedzwa nga Saṱhane.”
47A tshi kha ḓi amba ha mbo swika tshigwada tsho rangwa phanḓa nga muṅwe wa vha 12, uḽa Judasi. Onoyo a ri u swika a mbo ḓi ya kha Yesu a mu kuvhatedza. 48Hone Yesu a amba nae a ri, “A, Judasi, ni vhuya na tou swika kha u fheṱa Mubebwa-nga-muthu nga u tou mu kuvhatedza naa?”
49Khonani dza Yesu dzi tshi vhona zwine zwa ṱoḓa u itea dza ri, “Muṋe washu, a si khwiṋe ri tshi vha dzhena nga mapanga?” 50Muṅwe wavho a rema mushumi wa tshifhe muhulu nga banga a mu tumula nḓevhe ya tshauḽa.
51Hone Yesu a ri, “Litshani zwa nndwa.” A konou kwama nḓevhe ya munna uyo a mu fhodza.
52Yesu a mbo ḓi amba na vhotshifhe vhahulwane na vhalangi vha vhalindathembele na vhahulwane vha lushaka vhe vha vha vho ḓa u mu fara a ri, “Ni tou vhuya na ḓa no hwala mapanga na dzithonga nda nga ndi ḽivemu? 53
Hufha ndo vha ndi tshi ṱwa na inwi thembeleni ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe; no kundwa ngani u mpfara? Tshino-ha ndi tshifhinga tshaṋu tsha musi hu tshi vhusa swiswi.”
54Ndi hone vha tshi fara Yesu vha ṱuwa nae vha mu isa muṱani wa tshifhe muhulu, Pitrosi ene a tshi khou tevhela nga kule. 55Vha vhasa mulilo muṱani vha ora, na Pitrosi a ḓa a dzula navho. 56Muṅwe mushumi wa musidzana a tshi mu vhona nga tshedza tsha mulilo a mu sedzesa a ri, “Hoyu na ene ndi muṅwe ngae.”
57Pitrosi ene a hanedza a ri, “Khaladzi, nṋe hoyo muthu a thi vhuyi nda mu ḓivha.”
58Hu si kale muṅwe munna a mu vhona-vho a ri, “Na inwi ni muṅwe ngavho!” Pitrosi a ri, “Wa hashu, nṋe a thi muṅwe ngavho lini!” 59Ho no fhela tshifhinga tshine tsha nga vha awara muṅwe munna na ene a amba o tou khwaṱhisa a ri, “Vhukuma hoyu munna ndi muṅwe ngae, hufha e Mugalelia?”
60Pitrosi a ri, “Wa hashu, nṋe a thi ḓivhi uri ni khou amba mini.”
A tshi kha ḓi ralo mukukulume wa vha u a lila. 61
Muṋe washu a rembuluwa a ṱanganya maṱo na Pitrosi, ha vha hu hone Pitrosi a tshi elelwa zwe Muṋe washu a mu vhudza a tshi ri, “Mukukulume u sa athu vhuya wa lila vhusiku ha ṋamusi ni ḓo vha no no landula luraru na ri a ni nnḓivhi.” 62Pitrosi a bvela nnḓa a lila lu ṱungufhadzaho.
63Vhanna vhe vha vha vho linda Yesu vha tamba ngae vha tshi ita na u mu likita. 64
Vha mu thivha maṱo vha konou ri, “Porofita-ha, ndi nnyi o u rwaho?” 65Vha mu sema na nga maṅwe maṱamba manzhi.
66Nga matshelonitsheloni ha mbo dzula khoroKhoro yenei yo vha i tshi pfi “Sanhedrin”. ya vhahulwane vha lushaka na vhotshifhe vhahulwane na vhaḓivhi vha Mulayo, Yesu a ḓiswa phanḓa havho, 67
Joh. 10:24-25
vha amba nae vha ri, “Arali ni Mesia, ri vhudzeni.”
Ene a fhindula a ri, “Arali nda ri, ‘Ndi Nṋe,’ a ni nga tendi; 68hu ḓi nga nda ni vhudzisa mbudziso, a ni nga fhinduli. 69
Ps. 110:1
Mish. 7:56
Hone u bva zwino Mubebwa-nga-muthu u vho ḓo dzula thungo ya tshauḽa tsha Mudzimu Ramaanḓa a vhusa nae.”
70
Vhoṱhe vha ri, “Izwo zwi amba uri ni Murwa wa Mudzimu?” Ene a vha fhindula a ri, “Inwi ni amba zwone; ndi Nṋe.”Dziṅwe ṱhalutshedzo dzi ri Yesu o tou ri, “Inwi ni ri ndi Ene.”
71Vhone vha ri, “Ri kha ḓi ṱoḓa ṱhanzi dza mini, hufha zwe a amba ro tou ḓipfela nga roṱhe?”


text:
21Vanhu lava Nebukadnetsara hosi ya Babilona a a va khomile a va yisa evukhumbini, va sukile exifundzheni lexi a va tshama eka xona, va tlhelela eYerusalema ni le Yuda, un'wana ni un'wana a kongoma emutini wa yena. 2Varhangeri va vona a va ri lava: Zerubabele, na Yexuwa,Kumbe: Yoxuwa na Nehemiya, na Seraya, na Relaya, na Mordekayi, na Bilixani, na Mispara, na Bigivhayi, na Rehumi, na Baana.
Mintsengo ya Vaisraele lava vuyeke, hi leyi: 3Va ka Paroxi i 2 172; 4va ka Xefatiya i 372; 5va ka Ara i 775; 6va ka Pahata-Mowabu, vona vatukulu va Yexuwa na Yowabu, i 2 812; 7va ka Elamu i 1 254; 8va ka Zatu i 945; 9va ka Zakayi i 760; 10va ka Bani i 642; 11va ka Bebayi i 623; 12va ka Azagadi i 1 222; 13va ka Adonikama i 666; 14va ka Bigivhayi i 2 056; 15va ka Adina i 454; 16va ka Atere, va nga vona va ka Hezekiya, i 98; 17va ka Besayi i 323; 18va ka Yora i 112; 19va ka Haxumu i 223; 20va ka Gibara i 95; 21va le Betlehema i 123; 22va le Netofa i 56; 23va le Anatoto i 128; 24va le Azimavhete i 42; 25va le Kiriyata-Arimi, ni va le Kefira, ni va le Beroto, i 743; 26va le Rhama ni va le Geba i 621; 27va le Mikamasa i 122; 28va le Betele ni va le Ayi i 223; 29va le Nebo i 52; 30va le Magibixi i 156; 31va le mutini lowun'wana wa Elamu i 1 254; 32va le Harimi i 320; 33va le Lodo, ni va le Hadidi, ni va le Ono, i 725; 34va le Yeriko i 345; 35va le Sena i 3 630.
36Vaprista hi lava: Va ka Yedaya, va nga va ndyangu wa ka Yexuwa, i 973; 37va ka Imere i 1 052; 38va ka Paxahuru i 1 247; 39va ka Harimi i 1 017.
40Valevhi hi lava: Va ka Yexuwa, ni va ka Kadimiele, va nga vatukulu va Hodavhiya, i 74. 41Vayimbeleri, va nga va ka Asafa, i 128. 42Lava nga ntlaweni wo rindza enyangweni, va nga va ka Xalumi, ni va ka Atere, ni va ka Talimoni, ni va ka Akubu, ni va ka Hatita, ni va ka Xobayi, loko va hlangene i 139.
43Lava tirhaka eTempeleni hi lava: Va ka Siha, ni va ka Hasufa, ni va ka Tabawoto, 44ni va ka Kerosi, ni va ka Siyaha, ni va ka Padoni, 45ni va ka Lebana, ni va ka Hagaba, ni va ka Akubu, 46ni va ka Hagabu, ni va ka Xamilayi, ni va ka Hanana, 47ni va ka Gidela, ni va ka Gahara, ni va ka Reyaya, 48ni va ka Resini, ni va ka Nekoda, ni va ka Gazamu, 49ni va ka Uza, ni va ka Paseyaka, ni va ka Besayi, 50ni va ka Asina, ni va ka Mewunimi, ni va ka Nefisimi, 51ni va ka Bakibuku, ni va ka Hakufa, ni va ka Hare-Huru, 52ni va ka Basiluti, ni va ka Mehida, ni va ka Harexa, 53ni va ka Barkosi, ni va ka Sisera, ni va ka Tema, 54ni va ka Nesiya, ni va ka Hatifa.
55Lava nga ntlaweni wa malandza ya Solomoni, hi lava: Va ka Sotayi, ni va ka Hasoferete, ni va ka Peruda, 56ni va ka Yaala, ni va ka Darkoni, ni va ka Gidela, 57ni va ka Xefatiya, ni va ka Hatili, ni va ka Pokerete-Hasebayimi, ni va ka Ami.
58Vatirhi hinkwavo va le Tempeleni, ni lava nga ntlaweni wa malandza ya Solomoni, i 392.
59Lava a va tshama le Teli-Mela, ni le Teli-Harixa, ni le Keruba, ni le Adani, ni le Imere, kambe va nga tivi lomu vakokwa wa vona va humaka kona, naswona va nga ri na vumbhoni bya leswaku i Vaisraele, hi lava: 60Va ka Delaya, ni va ka Tobiya, ni va ka Nekoda; hinkwavo i 652. 61Vaprista lava nga tiviki lomu vakokwa wa vona va humaka kona, hi lava: Va ka Habaya, ni va ka Hakosi, ni va ka Barizilayi (Barizilayi a a tekile un'wana wa vana va Barizilayi wa Mugiliyadi, kutani a thyiwa vito ra mukon'wana loyi wa yena). 62Vanhu lava a va ehleketa leswaku mavito ya vona ma tsariwile ebukwini ya swivongo swa Vayuda, kasi a ma kona; hikokwalaho a va amukeriwanga exikarhi ka vaprista; a va tekiwa va ri lava nga tengangiki. 63
Ndhunankulu yi va byerile leswaku va nga tshuki va dya swakudya leswi humeseriweke Xikwembu, ku kondza muprista a vutisa mhaka ya vona eka Xikwembu, hi “Urimi” na “Thumimi”.Urimi na Thumimi: Vonani Nhlamuselo ya Marito
64Ntshungu hinkwawo a wu ri 42 360, 65loko ku nga hlayiwi malandza ya vona ya xinuna ni ya xisati; wona a ma ri 7 337. Vayimbeleri va xinuna ni va xisati a va ri 200. 66A va ri ni tihanci ta 736 ni timeyilatimeyila, kumbe: timula ta 245, 67ni tikamela ta 435, ni timbhongolo ta 6 720.
68Kuteloko lava vuyaka hi le vukhumbini va fika endlwini ya HOSI Xikwembu le Yerusalema, van'wana va tinhloko ta mindyangu va tinyiketa ku humesa swo pfuxa yindlu ya Xikwembu hi vuntshwa exivandleni xa yona. 69Va humesile hilaha va swi koteke hakona ku pfuneta ntirho wa ku aka, va humesa nsuku wa 366 kg,nsuku wa 366 kg, kumbe: nsuku wa tidrakema ta 61 000; van'wana va ri: nsuku wa tidariki ta 61 000, hileswaku 7 320 kg. Vonani Nhlamuselo ya Marito, eka “drakema” ni silivhere ya 3 600 kg, ni swiambalo swa vaprista swa 100.
70
Neh. 11:3
Vaprista, ni Valevhi, ni van'wana va vanhu ntsena, va fikile va tshama eYerusalema ni kwala kusuhi, kutani vayimbeleri,Van'wana va ri: Vaprista, ni Valevhi, ni vanhu ntsena, ni vayimbeleri ni lava rindzaka etinyangweni, ni lava tirhaka eTempeleni, a va tshama emitini ya vona. Na vona Vaisraele lavan'wana hinkwavo a va tshama emitini ya vona.


text:
Hlatshwayo
Muti waka Hlachwayo i muti lowu vulavulaka Xichangana, Xitsonga, Xiswati na Xizulu.
Matimu ya Muti[Lulamisa | edit source]
Lexi hi xona xi thopo lexi tivekaka xa muti lowu. Kuni ku hambana-nyana eka swi mutana swa ka Hlatshwayo loko swiri karhi swi thopa xivongo.
hi va ka risenga/ Joni/Mahlekisi/Biyoko/ Mxayixa
wa mukhomazi,
wa xikhutu,
wa bingwana,
wa kaneti,
kaneti wa mhaka,
hi va ka rimani hi mimbhanyi hi tshika swikomu wi nga at helela,
swikomu hi ta lovola hi swona vavansati,
hi va ka mhandzi ya nkonono,
va ku; Hlachwayo, va ku; ntlhavani.
"Ntlhavani" hi yona nyimba ya ka hina.
xivongo lexi I xona lexi mina Wisani Moses Hlatywayo xiluke xa sirha Gezani, Jemson, Hlachwayo na Nghozi, Nyanisi Hletswayo ,loyi a velekiweke eka mtititi Lombard ndzi nga kula ndzi karhi ndzi dyondzisiwa xona, inkomu.
Rhavi e ka swiyenge swa rixaka[Lulamisa | edit source]
muti wa ka Hlachwayo/Hlatswayo/Hlatshwayo i muti wa tihosi lowu a wu rhangele hi Hosi Zwangendaba wa rixaka ra ka ka jele(jele clan) lava a va ri hansikumbe ku tirhisana na vuhosi bya ka Ndwandwe, Hosi Zwangendaba u hlanganile na Soshangane hi malembe ya va 1825, kutani va vumba nhlangano kambe a wu yanga ekule hikuva Soshangane a lava ku va Hosinkulu, kutani va hambanile laha a ku suke dzolonga exikarhi ka Soshangane na makwavo wa yena Mhlaba laha Soshangana a nga kongoma eMocambique kutani Zwangendaba na Mhlava va ya tlhama eVenda, Limpopo (Vembe) and Livubu (Rivubye) laha vakokwani va rhwariweke hi ti G.G kusuka eBwerhani ku ya aka eka Mtititi va n'wana va rhule eka Mdavula, Gandlanani, Mavambe, Phungwani na tin'wana tindhawu.
Minkombo[Lulamisa | edit source]


text:
Seamoth
Vito ra ntolovelo ra xindyangu
Seamoth
Vito ra xi science
Pegasidae
Size
Ku fika eka 13cm, hintolovelo 10cm.
Nhlamuselo
Miri wa yona wu phambarhalile yitlhela yiva na marhambu lawa yanga rhandzela miri hinkwawo. Ti pectoral fins ta yona hiletikulu swinene leswi endlaka leswaku yivonaka yiri na xivumbeko xa triangle. Yina nomo na nhompfu swoleha kasi ncila wa yona wulehile nyana. Muhlovo wa yona iwa buraweni no basa yitlhela yiva na swicoti coti swa ntima. Yi kota kuva yi cinca muhlovo.
Vuxokoxoko
Ndyangu wa yona wufika eka 2 na tinxakaxaka ta 5. Yitala ku kumeka himintlawa emakumu ka mati ya lwandle laha kungana swimilani na sava/sandi. Yi famba hiti pelvic fins laha yi pfulaka ti pectoral fins. Ncila wa yona wuna ti ring leti nga endliwa hi marhambu ya swirhendzevutani, leswi endlaka leswaku swiyi olovela kuva yifamba. Nomo wa yona wutirhisiwa kuva yikota ku koka swakudya eminkeleni. Yitshikela matandza kuva yiti andzisa.
Swakudya
Yidya swivungu na swihadyani leswintsongo leswi pfumalaka rhambu rale nhlaneni.
Kuhangalaka
Yikumeka eka tinxaka hinkwato ta malwandle ya laha misaveni.
Common species
Seamoth (Eurypegasus draconis)


text:
Moray Eels
Vito ra Ntolovelo ra Xindyangu
Moray eels
Tinwana ta Ndyangu
Leopard, Green, Starry, Black cheek, Guinea fowl, Black blotched, Golden, Zebra
Vito ra xi Science
Muraenidae
Size
Kufika eka 4m
Nhlamuselo
Miri wa yona I wuntsongo swinene, yiva na timayisele. Nomo lowukulu lowungana matinu yotontswa lawa yanga languta endzhaku. Ayina magwaru kumbe ti pectoral fins. Ti dorsalk fins tisungula laha endzhaku ka nhloko ti famba kukondza tiya fika encileni. Mihlovo yayona ya hambana kusuka eka wo basa kuya eka wantima laha hintolovelo yingana swicoticoti.
Vuxokoxoko
Ndyangu wa yona wukule ku fika eka 15 na tinxakaxaka to fika 200. Yikumeka emabakwini nale makorhweni. Yi hlota navusiku himinkarhi yotala. Yikota ngopfu ku nuhetela. Yina tihlaya ta mune laha letinwani tivitaniwaka pharyngeal jaws,leti nga tshama hilaha nkolweni leti pfunetaka swinene kuva ti khoma swakudya nakuva yikota ku mita. Rixaka rinwani ra tona rikota kuhumesa mati lawa yangana nghozi swinene kusuka eka nhlonge ya yona. Muxaka lowu wukota ku hatla wu chela poyizeni hikuva kuna leyi humaka hile matinwini yayona. Yitshikela matandza kuva yi ti andzisa.
Swakudya
Yidya makheche, shrimps, fish nati octopus.
Kuhangalaka
Yikumeka eka tinxaka hinkwato ta malwandle ya laha misaveni.
Common Species
Giant moray eel
Gymnothorax javanicus
Honeycomb moray eel
Gymnothorax favagineus
Geometric moray eel
Siderea grisea


text:
Nga nwedzi wa Lambamai nga dzi 20 1994, vhe vha vha vha muprisidenthe zwenezwiḽa vho- FW De Klerk, vho ḓo amba uri Afrika Tshipembe hu do vha na nyimbo mbili dza lushaka.
Dzine dza vha dzi tevhelaho, Nkosi Sikelel’ iAfrika (Mudzimu vha fhaṱutshedze Afrika) na Die Stem van Suid-Afrika (mbidzo ya Afrika Tshipembe). Hezwi ho vha tshipiḓa tsha muvhuso wa 1993, Section 248 (1) na Section 2. M
usi ro sedza section 4 ya mulayo muswa wa Afrika Tshipembe, we wa ḓo sainiwa uri u dzhene kha mulayo Sharpeville nga nwedzi wa Nyendavhusiku nga dzi 10 1996, ha pfufhifhadziwa na u ṱanganisa ha Nkosi Sikelel’ iAfrica na Die Stem van Suid Afrika ndi zwone zwine zwa vha luimbo lwa lushaka zwa zwino. Sa zwe zwa ambiwa nga vha muvhuso nga mbalo ine ya ri No. 18341, nga nwedzi wa Tshimedzi nga dzi 10 1997.
Die Stem van Suid-Afrika (mbidzo ya Afrika Tshipembe) yo vha yo nwaliwa nga CJ Langenhoven nga Shundunthule 1918,sa tshirendo. Reverend ML de Villiers, a kona u ita sa muzika nga 1921. Musi hu tshi khou valiwa tshifhinga tshothe i tshi fhedza u tamba kha SABC ho vha hu tshi tambiwa dzoṱhe God save the King na Die Stem.
Lwa u tou thoma hu tshi imbiwa Die Stem lwa mulayo ho imiswa na fulaga ho vha nga dzi 31 dza Shundunthule nga 1928 Cape town. Naho zwo ralo zwo vha hone fhedzi nga 1957 nga dzi 2 dza Shundunthule, he muvhuso wa ḓivhadza uri Die stem ndi yone luimbo lwa lushaka lure mulayoni, ndi kha honoyo nwaha we vha ḓo kona u wana pfanelo dza u ganḓisa. Nga 1959.
Luimbo lwa lushaka lwa kona u tendiwa phalamendeni. Luimbo holu musi lu tshi khou ya kha luisimane, mbidzo ya vhathu vha Afrika Tshipembe, lwo vha lone luimbo lwa lushaka nga 1952, he lwa ḓo tendelwa u shumisa lwa mulayo.
Enoch Sontonga,mufunzi wa kereke ya a Methodist, ndi ene we a ḓo bveledza tshiṱanza tsha u thoma tsha Nkosi Sikelel' iAfrika sa luimbo lwa tshi Xhosa. Ha kona u ḓa hune lwa vha lu tshi khou imbiwa nga tshi sotho ha Nkosi Sikelel' iAfrika, zwine zwo ganḓiswa nga 1942, zwo nwaliwa nga Moses Mphahlele.
Nkosi Sikelel' iAfrika lwo mbo ḓi vha luimbo lune lwa ḓivhea vhukuma nga murahu ha musi lu tshi imbiwa kha munwe wa mushumo Johannesburg lwo rangiwa phanḓa nga vho- Reverend JL Dube's Ohlange kha khwaira ya mazulu. Nga murahu lwa vha luimbo lune lwa imbiwa huna miṱangano ya zwa polotiki, sa mushumo wa u ḓi khuthudza nga zwifhinga zwa muvhuso wa tshiṱalula.
Nga nḓowelo tshiṱanza tsha u thoma tshine tsha imbiwa nga tshixhosa kana zulu ha kona u ḓa ha tshi sotho. Naho zwo ralo, Nkosi Sikelel' iAfrika a i tou vha na hune ha pfi yo ima hone kana hune wa nga kona u zwiisa kha lunwe luambo, na maipfi ahone aya fhambana ubva nga vhupo uya kha vhupona zwiiwa uya kha zwiitwa.
Hei ndi inwe ya tshipiḓa tsha luimbo lwa lushaka, yo ṱanganisa Nkosi Sikelel' iAfrika na Die Stem/mbidzo ya vhathu vha Afrika tshipembe,hune huna zwinwe zwo iswaho kha lunwe luambo zwo tingeledzwa:
isiXhosa and isiZulu
Nkosi Sikelel' iAfrika
(mudzimu vha fhaṱutshedze Afrika)
Maluphakanyisw' uphondo lwayo,
(a tshi khou gonyisela nnṱha vhugala hawe)
Yizwa imithandazo yethu,
(a pfe dzi thabelo dzashu)
Nkosi sikelela, thina lusapho lwayo
(mudzimu vha fhaṱutshedze, riṋe vhana vhawe)
Sesotho
Morena boloka setjhaba sa heso,
(mudzimu vha tsireledze tshitshavha tsha vho riṋe)
O fedise dintwa le matshwenyeho,
(vha fheleise dzi nndwa na dzi khakhathi)
O se boloke, O se boloke setjhaba sa heso,
(vha ri tsireledze, vha tsireledze na tshitshavha tshashu)
Setjhaba sa South Afrika - South Afrika.
(tshitshavha tshashu Afrika Tshipembe - Afrika Tshipembe)
Afrikaans
Uit die blou van onse hemel,
(ri tshi khou takuwela kha ḽiṱaḓulu ḽashu ḽa lutombo)
Uit die diepte van ons see,
(ri tshi bva vhudzivhani ha lwanzhe)
Oor ons ewige gebergtes,
(na kha dzi thavha dzashu dza lini na lini)
Waar die kranse antwoord gee,
(hune havha na miungo)
English
Sounds the call to come together,
(Ri vhidzelela vhathu vhoṱhe uri vha kuvhangane)
And united we shall stand,
(Ri vhathihi ri ḓo ima)
Let us live and strive for freedom,
(Kha ri tshile ri konḓelele roṱhe)
In South Africa our land.
(Kha Afrika Tshipembe ḽa vho riṋe)


text:
Hi Sunguti (20, 2019) va phepha-hungu ra Sunday World va paluxi ku PSL disciplinary committee yi kumi n’wini wa xipano xa Black Leopards FC nandu leswi a nga vula n’watimpepe Victor Hlungwani “mchangani” hi Ndzhati wa 2018 eThohoyandou. David Thidiela a twa mbitsi yo dyiwa hi Bloemfontein Celtic loko a hlasela Muhlengwe hi marito mo n’wu nyefula.
David Thidiela u viti Hlungwani “xilo na mchangani”, ivi a xungeta no vavisa Hlungwani loko o yi vona eThohoyandou. Handle ko lehisa, hi loyi David Thidiela a kha a pengela Mutsonga;


text:
Seamoth
Dzina ḽa muta ḽo ḓoweleyaho
Seamoth
Dzina ḽa tshi saitsi
Pegasidae
Tshivhumbeo
U swika kha 13cm, yo linganelaho ndi 10cm.
Ṱhaluso
Muvhili wayo wo baḓama, ya tingeledzwa nga marambo. Ya vha na mitshila ya nga matungo mihulwane zwine zwa fha muvhili wayo tshivhumbeo tsha triangle. Ya vha na ningo ndapfu na mutshila wo linganelaho. Muvhala ndi buraweni ire na mutsu. Iya kona u shandukisa mivhala.
Nḓivho yo ḓoweleyaho
Hoyu muṱa ndi mbili fhedzi dza vha na tshaka dza 5. Dzi wanala dzi tshi khou tshimbila nga mbili -mbili muṱavhani. I tshimbila nga mutshila wa nga fhasi. Mutshila una marambo o monaho nawo. Mulomo u shuma u muṋa zwipondwa. Iya kudzela makumba.
Kuḽele
Iḽa zwivhungu na zwinwe zwipuka zwa maḓini.
U phaḓaladziwa
Iya wanala hoṱhe hune havha na vhuḓalo ha maḓi.
Zwigwada zwo ḓoweleyaho
Seamoth (Eurypegasus draconis)


text:
41
Ndi hone Mushe a tshi fhindula a ri, “Zwino arali vha sa tenda kana vha si thetshelese maipfi ane nda vha vhudza, vha ri, ‘Yahavee ho ngo ḓisumbedza iwe’?”
2Muṋe washu a mu fhindula a vhudzisa a ri, “Wo fara mini?” Mushe a ri, “Wo fara mini?” Mushe a ri, “Ndi mbaḓa.” 3Muṋe washu a ri, “I pose fhasi.” Ndi hone Mushe a tshi i posa fhasi, ya shanduka ya vha ṋowa, ene a i shavha. 4Muṋe washu a mu vhudza a ri, “I fare nga mutshila.” Ene a i fara, iyo ṋowa ya ri i tshanḓani tshawe ya shanduka ya vha mbaḓa. 5Muṋe washu a ri, “Ita zwenezwo uri vha tende uri Yahavee Mudzimu wa vhokhotsi avho, Mudzimu wa Abrahamu, Mudzimu wa Isaka, Mudzimu wa Jakopo, vhukuma o ḓisumbedza iwe.”
6Muṋe washu a dovha a amba na Mushe a ri, “Longa tshanḓa tshau gopwani.” Mushe a longa tshanḓa tshawe gopwani ḽawe. Musi a tshi tshi bvisa, tshanḓa tshawe tsha bva tshi na zwilonda, tsho tshena unga gabugu. 7Muṋe washu a ri, “Dovha u longe tshanḓa tshau gopwani.” Mushe a vhuedzedza tshanḓa tshawe gopwani. Musi a tshi tshi bvisa, tsha bva tsho fhola tshi tshi fana na muvhili wawe woṱhe.
8Muṋe washu a ri, “Arali vha sa u fulufhela, vha sa tenda vha tshi vhona tshiga tsha u thoma, hetsho tshiga tsha vhuvhili tshi ḓo ita uri vha tende. 9Hone arali vha sa tendi vha tshi vhona zwiga hezwo zwivhili, vha si thetshelese zwine wa amba, u ke maḓi mulamboni wa Nile u a shele fhasi, ayo maḓi e wa a ka mulamboni a ḓo shanduka a vha malofha henefho fhasi.”
10
Jer. 1:6-10
Mushe a amba na Muṋe washu a ri, “Aiwa nandi Muṋe wanga, nṋe a thi athu vhuya nda vha muthu ane a kona u amba zwavhuḓi, zwiḽa u sa athu amba na nṋe, na tshee wa thoma u amba na nṋe. Ndi tshi amba ndi a ongolowa, ndi thoma u ṱoḓa maipfi.” 11Muṋe washu a tshi mu fhindula a ri, “We a ṋea muthu mulomo wawe ndi nnyi? Ndi nnyi ane a mu ita uri a vhe tshimuma kana dzinganḓevhe, a mu ita uri a kone u vhona kana a mu litsha e bofu? A si Nṋe Yahavee naa? 12
Zwino tshimbila, ndi ḓo u farisa uri u kone u amba, nda u vhudza zwine wa fanela u zwi amba.”
13Mushe a fhindula a ri, “Aiwa nandi Muṋe wanga, a u rumi muṅwe naa!” 14Ndi hone Muṋe washu a tshi sinyutshela Mushe, a mu fhindula a ri, “Hu na mukomana wau Aroni wa Mulivi, haho? Ndi a ḓivha uri ene u kona u amba zwavhuḓi. Nazwino u nḓilani u khou ḓa u u ṱanganedza. Musi a tshi u vhona mbilu yawe i ḓo takala. 15U ḓo amba nae wa mu vhudza malaedzwa ane a fanela u a swikisa. Nṋe ndi ḓo ni farisa vhuvhili haṋu na kona u amba, nda ni laya zwine na fanela u ita. 16
Aroni u ḓo amba na vhathu a tshi ambela iwe; u ḓo vha ene mulomo wau, iwe wa nga mudzimu ane a mu hevhedza. 17Ṱuwa wo fara mbaḓa heyo, u ḓo ita ngayo maḓembe.”
18Mushe a ṱuwa a vhuelela ha makhulu wawe Jethero, a mu vhudza a ri, “Nga vha ntendele ndi humele ha mashaka anga ngei Egipita ndi yo vhona arali vha tshi kha ḓi tshila.” Jethero a fhindula a ri, “Tshimbilani nga mulalo.”
19Muṋe washu a vhudza Mushe e Midiani a ri, “Ṱuwa, humela Egipita ngauri vhoṱhe vhe vha vha vha tshi ṱoḓa u u vhulaha vho fa.” 20Ndi hone Mushe a tshi dzhia musadzi wawe na ṅwana wawe wa mutuka, a vha namedza donngi, a fara lwendo lwa u humela shangoni ḽa Egipita; a ṱuwa o fara mbaḓa ya Mudzimu.
21Muṋe washu a vhudza Mushe a ri, “Zwino vhunga u tshi khou humela Egipita, ḓilugisele u itela Farao zwimangadzo zwoṱhe zwe nda u ṋea maanḓa a uri u zwi ite. A vha Nṋe ndi ḓo konḓisa mbilu yawe, ha nga litshi vhathu vha ṱuwa. 22
32:6
Jer. 31:9
Hos. 11:1
Zwenezwo u vhudze Farao u ri, ‘Yahavee u ri: Israele ndi tanzhe ḽanga ḽa mutuka. 23
Ndo u vhudza nda ri litsha ṅwana wanga a ṱuwe a yo nṋekedza nduvho. Iwe u hana a tshi ṱuwa. Ndi zwone! Nṋe ndi ḓo vhulaha tanzhe ḽau.’ ”
24
32:24-32
Musi Mushe e lwendoni, o lala nḓilani vhusiku, Muṋe washu a ḓa a ṱangana nae, a nga u a mu vhulaha. 25
Tsiphora a mbo doba tombo ḽa vhuhali, a fumbisa ṅwana wawe wa mutukana, a dzhia ulwo lukanda a lu kwamisa vhudzimu ha Mushe. Tsiphora a ri, “Vhukuma vhone vha munna wanga wa malofha!” 26O ri, “Munna wanga wa malofha,” a tshi amba u fumba. Ndi hone Muṋe washu a tshi litsha Mushe a tshila.
27
Muṋe washu a amba na Aroni a ri, “Ṱuwa u ye phangani u yo ṱanganedza Mushe.” Ndi hone Aroni a tshi ṱuwa a yo ṱanganedza Mushe thavhani ya Mudzimu, a mu kuvhatedza. 28Zwenezwo Mushe a vhudza Aroni zwoṱhe zwe Muṋe washu a amba musi a tshi mu ṋea mushumo wawe na zwiga zwoṱhe zwe a ri a zwi ite. 29Ndi hone Mushe na Aroni vha tshi ṱuwa vha yo kuvhanganya vhahulwane vhoṱhe vha Vhaisraele. 30Aroni a vha anetshela zwoṱhe zwe Muṋe washu a vhudza Mushe, Mushe a ita zwiga vhathu vha tshi zwi vhona. 31Vhathu vha zwi tenda, vha pembela nge Muṋe washu a londa Vhaisraele, a vhona u tambula havho; vha gwadama vha luvha.


text:
41Kutani leswi Samiele a a swi vula, a swi amukeriwa etikweni hinkwaro ra Israele.Van'wana va ri: Kutani, eka Vaisraele hinkwavo, rito ra Samiele a ro va rito ra HOSI Xikwembu
Enkarhini wolowo Vaisraele va huma nyimpi va ya lwa ni Vafilista, kutani va ya gova kusuhi na Ebenezere,Ebenezere, hileswaku: “Ribye-ra-Vuponisi” Vafilista vona va gova le Afeka. 2Vafilista va xaxamela, va ya lwa ni Vaisraele. Nyimpi yi ya yi hisa, kutani Vaisraele va hluriwa hi Vafilista; ku dlayiwa vavanuna lava lavaka ku ringana 4 000 erivaleni ra nyimpi. 3Kuteloko mavuthu ma tlhelele emixaxeni, vakulukumba va Israele va ku: “Hikwalaho ka yini HOSI Xikwembu xi hi tshikile hi hluriwa hi Vafilista namuntlha ke? A hi yeni eXilo hi ya teka Areka ya Ntwanano wa HOSI Xikwembu, leswaku xi ta va exikarhi ka hina, ni leswaku xi ta hi lamulelaVan'wana va ri: yi ta va exikarhi ka hina (Areka), yi hi lamulela emavokweni ya valala va hina.” 4
Kutani va rhuma vanhu va ya emutini wa Xilo, va ya teka Areka ya Ntwanano wa HOSI ya matimba hinkwawo, Xikwembu lexi nga xiluvelweni ehenhla ka tikerubu. Vana va Heli vambirhi, Hofini na Finiyasi, na vona va longoloka ni lava rhwalaka Areka ya Ntwanano wa Xikwembu.
5Loko Areka ya Ntwanano wa HOSI yi fika emixaxeni, Vaisraele hinkwavo va khana va ba minkulungwana, misava yi ko yi tsekatseka. 6Vafilista va twa huwa leyi ya ntsako, kutani va vutisana va ku: “Huwa leyikulu leyi twalaka emixaxeni va Vaheveru, xana yi nga va yi ri ya yini ke?” Kutani loko va twa leswaku Areka ya HOSI yi fikile emixaxeni, 7va chava ngopfu, va byelana va ku: “Ku fikile XikwembuKumbe: Ku fikile swikwembu emixaxeni ya vona.” Va tlhela va ku: “Hi le khombyeni! Mhaka yo tano a yi si tshama yi humelela ni siku ni rin'we. 8Hi le khombyeni hakunene! Xana i mani la nga ta hi ponisa emavokweni ya Xikwembu lexi xa matimba xana?Kumbe: emavokweni ya swikwembu leswi swa matimba xana? Hi xona Xikwembu lexi xi nga heta Vaegipta hi mintungu ya tinxaka-xaka le mananga! 9Pfukani mi tiya n'wina Vafilista, mi tikomba leswaku mi vavanuna. Loko swi nga ri tano, mi ta hundzuka mahlonga ya Vaheveru, mi va tirhela tani hi leswi na vona va nga va mahlonga ya hina va hi tirhela. Tikombeni leswaku mi vavanuna, mi lwa swinene!”
10Kavaloko Vafilista va lwa ni Vaisraele, va va hlula, kutani Vaisraele hinkwavo va tsutsumela emakaya; kambe lavo tala ngopfu exikarhi ka vona a va dlayiwile; a ku file tinhenha ta Vaisraele to ringana 30 000, leti a ti famba hi milenge. 11Areka ya Xikwembu yi tekiwa, vana va Heli Hofini na Finiyasi na vona va dlayiwa hi vumbirhi bya vona.
12Wanuna wa nyimba ya va ka Benjamini a ta hi ku tsutsuma a huma enyimpini, a ta fika emutini wa Xilo siku rero. A a handzulerile swiambalo swa yena, a ticherile ni misava enhlokweni. 13Loko a fika, a kuma Heli a tshamile exitshan'wini xa yena kusuhi ni gondzo, a ri eku languteleni,Van'wana va ri: a tshamile kusuhi ni ndlela leyi yaka eMispa hikuva a a vilelela ngopfu Areka ya Xikwembu. Wanuna wa kona a nghena emutini, a va tivisa timhaka, kutani vaaki hinkwavo va muti va tlhava mukhosi. 14Heli a twa huwa ya swirilo, kutani a vutisa a ku: “Xana nkitsikitsi lowu wu nga va wa yini xana?” Hiloko wanuna yoloye a ta hi ku hatlisa, a fika a tivisa Heli leswi humeleleke. 15(Heli a a ri ni malembe ya 98. Mahlo ya yena a ma phumerile, ma nga ha voni swinene.) 16Kutani wanuna yoloyi a ku ka Heli: “Mina a ndzi ri enyimpini, ndza ha ku baleka kona sweswi.” Heli a ku: “Xana ku humelele yini n'wananga?” 17Murunguri wa timhaka a hlamula a ku: “Vaisraele va tsutsumile va chava Vafilista; tlhandlakambirhi vavanuna lavo tala va dlayiwile, kutani vana va wena Hofini na Finiyasi na vona va file ha vambirhi; xo hetelela, na Areka ya Xikwembu yi tekiwile.” 18Kuteloko wanuna a rungula ta Areka ya Xikwembu, Heli a wa hi xikosi exitshan'wini xa yena, a wela kusuhi ni nyangwa, a tshoveka nhamu, a fisa sweswo, hikuva a a dyuharile ngopfu, naswona a a ri munhu wa miri swinene. Ú vile muavanyisi wa timhaka ta Vaisraele hi malembe ya 40.
19Enkarhini wolowo, n'wingi wa Heli nkata Finiyasi a a tikile, a ri kusuhi ni ku veleka. Loko a twa mahungu ya leswaku Areka ya Xikwembu yi tekiwile, ni leswaku tata wa nuna wa yena ni nuna wa yena va file, a tlhaveka kan'we-kan'we kutani a wela ehansi, a veleka n'wana. 20Loko a sungula ku hlala, tisungukati leti a ti n'wi tshamerile ti ku ka yena: “U nga chavi! U kumile n'wana wa mufana!” Kambe yena a nga ti hlamulanga nchumu, a nga swi endlanga mhaka. 21Ú lo kota ntsena ku thya n'wana vito ra Ikabodo (hileswaku: “A ka ha ri na ku dzuneka”), kutani a ku: “Ku dzuneka ku sukile etikweni ra Israele.” (A a vula hi ku tekiwa ka Areka ya Xikwembu, ni ku lova ka tata wa nuna, ni ka nuna wa yena.) 22Marito lawa ya nge: “Ku dzuneka ku sukile etikweni ra Israele”, ú ma vurile hikwalaho ka Areka ya Xikwembu leyi phanghiweke.


text:
Xipanere u kona ku tsakisa vanhu
Andrew Hlongwane
Dias “Xipanere” Mathebula wa makumenharu wa malembe hi vukhale u lora katara loko a etlele nakona u vula leswaku i xihungasi xa yena xantolovelo.
Xipanere u hlamuserile leswaku u vuyile hi xidumo endlwini ya swa vunanga.
Tanihiloko a tiveka swinene no duma hi risimu ra babalaza leri ri nga teka sagwadi ya khumembiri wa maghidhi eka masagwadi ya vunanga eka Munghana Lonene.
Kambe sweswi Xipanere u humesile alibamu yintshwa leyi vitaniwaka Toll-Gate.
Eka alibamu ya Toll-Gate u kuma tinsimu to fana na Hello ma-baby xikan’we na nwana byala.
Loko Xipanere wa le Lusaka ehandlenyana ka dhoroba ra Tzaneen kwala xifundzankulu xa Limpopo a hlamusela vateki va mahungu va Nthavela u vule leswaku alibamu ya Toll-Gate yi hlamusela leswaku va n’wamarwale kumbe vamavunwa ava pfumeleriwangi emutini hikuva va tshova miti kumbe mindyangu.
“Eka risimu leri ndzi dyondyisa vanhu leswaku a va tshika mavunwa kumbe munhu un’wana na un’wana a ti tshamela e kaya ka yena leswaku unga tshovi mindyangu ya vanhu”, ku vule Xipanere.
Xipanere u tlhele a hlamusela leswaku loko vanhu hi veka ti Toll-Gate e makaya ya hina hinga danisa van’wamavunwa hikuva hi ta va hi va siverile ku nghena va ta h ihembela.
Xipanere u sungurile ku rhandza ku chaya xinari xa katara hi 2015 hiku
hlohloteriwa hi Derrick “Lizzer Boy” Mahlaule.
Eka alibamu leyi tinsimu ta yona ti nga yingiseriwa hi munhu un’wana na un’wana hambi lavakulu kumbe lavantsongo hikuva akuna nhlamba eka yona.