text:
matimunews.co.za
Title: Matimu News
Keywords:
Description: Matimu News Latest update August 10th, 2016 8:30 PM Latest News Vuhlanganisi bya Matimu News Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations Pfum
matimunews.co.za is ranked 0 in the world (amongst the 40 million domains).
A low-numbered rank means that this website gets lots of visitors.
This site is relatively popular among users in the united states.
It gets 50% of its traffic from the united states .This site is estimated to be worth $0.
This site has a low Pagerank(0/10). It has 1 backlinks. matimunews.co.za has 43% seo score.
matimunews.co.za Alexa Rank History Chart
matimunews.co.za Html To Plain Text
Matimu News Latest update August 10th, 2016 8:30 PM Latest News Vuhlanganisi bya Matimu News Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations Pfumela Ndzi khome tinsiva Collen Sambo i muyimbeleri aa vunanga bya Xitsonga Uncategorized Mintlangu / Sport TA VAHLAYI TIDYONDZO follow Facebook Twitter Youtube Search for: Vuhlanganisi bya Matimu News Aug 10, 2016 matimu TA VAHLAYI Comments Off on Vuhlanganisi bya Matimu News Adirese P.O. Box 124 MALAMULELE 0982 Lomu hi kumekaka kona MALAMULELE Vhembe District LIMPOPO PROVINCE, RSA Swivutisiso (Mufambisinkulu) Mr Mehleketo Mashaba E-mail: mehleketo@gmail.com Fax to... Read More Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations Aug 09, 2016 Matimu News TA VAHLAYI Comments Off on Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations, Union Buildings, Pretoria 09 August 2016 Theme: “Women United in Moving South... Read More Pfumela Aug 07, 2016 Matimu News TA VAHLAYI Comments Off on Pfumela Pfumela 2 Tikronika 20:20 20 Kutani vanhu hinkwavo va hubuta va huma e Yerusalema, va kongoma emananga ya Tekowa; loko va ri karhi va huma, Yoxafati a yima exikarhi ka vona a huwelela a ku:... Read More Ndzi khome tinsiva Jul 21, 2016 Matimu News TA VAHLAYI Comments Off on Ndzi khome tinsiva Ndzi khome tinsiva… Hi Mikhongelo Prayers Xi hahile xinyenyani. Ndzi vile madzingandleve. Ve ndlela va vutisa varhangi va le mahlweni. Kasi mhaka va sungula la yi nga sungula kona. Ndzi tiendle... Read More 123NEXTLAST Popular Latest Tag Matimu News 2015 Jan 12, 2015 Comments Off on Matimu News 2015 Ronald Nkuna i mutlangi wa mintlangu ya ka Thelevixini Aug 29, 2014 Comments Off on Ronald Nkuna i mutlangi wa mintlangu ya ka Thelevixini Vantshwa vo tala va ya exilungwini ku ya lava madyelo ya... Aug 27, 2014 Comments Off on Vantshwa vo tala va ya exilungwini ku ya lava madyelo ya rihlaza Nkatanga Risenga Aug 26, 2014 Comments Off on Nkatanga Risenga Vuhlanganisi bya Matimu News Aug 10, 2016 Comments Off on Vuhlanganisi bya Matimu News Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations Aug 09, 2016 Comments Off on Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations Pfumela Aug 07, 2016 Comments Off on Pfumela Ndzi khome tinsiva Jul 21, 2016 Comments Off on Ndzi khome tinsiva Recent Review Copyright 2013 Matimu News / All rights reserved
matimunews.co.za Whois
Domain Name: MATIMUNEWS.CO.ZA


c: text/html

text:
NDZIMA 11
Ha Yini Ku Ri Ni Ku Xaniseka Konghasi?
1, 2. I yini leswi vanhu vo tala va tivutisaka swona?
TSUNAMI yi onhe tiko. Wanuna un’wana u ye ekerekeni a khome xibamu kutani a dlaya ni ku tlhela a vavisa vanhu vo hlayanyana. Manana un’wana u dlayiwe hi vuvabyi bya khensa kutani a siya vana va ntlhanu.
2 Loko ku endlaka timhangu kumbe makhombo yo tano, vanhu va tivutisa leswaku, “Ha yini?” Vanhu vo tala va tivutisa leswaku ha yini misava yi tele hi rivengo ni ku xaniseka. Xana na wena u tshame u tivutisa swivutiso leswi?
3, 4. (a) Hi swihi swivutiso leswi Habakuku a swi vutiseke? (b) Xana Yehovha u n’wi hlamule njhani?
3 EBibeleni, hi dyondza leswaku vanhu lava a va ri ni ripfumelo leri tiyeke eka Xikwembu na vona va tivutise swivutiso swo tano. Hi xikombiso, muprofeta Habakuku u vutise Yehovha a ku: “Ha yini u ndzi endla ndzi vona leswo biha, naswona u tshamela ku languta ku karhateka? Ha yini ku phanga ni madzolonga swi ri emahlweni ka mina, ha yini ku ri ni ku holova, naswona ha yini ku ri ni ku lwa?”—Habakuku 1:3.
4 Eka Habakuku 2:2, 3 hi kuma nhlamulo leyi Xikwembu xi hlamuleke swivutiso swa Habakuku ni xitshembiso xa xona xo lulamisa xiyimo xexo. Yehovha u va rhandza swinene vanhu. Bibele yi ri: ‘Wa mi khathalela.’ (1 Petro 5:7) Entiyisweni, a nga kona munhu loyi a vengaka ku xaniseka ku fana ni Xikwembu. (Esaya 55:8, 9) Kutani a hi bule hi xivutiso lexi nge, Ha yini ku ri ni ku xaniseka konghasi emisaveni?
HA YINI KU RI NI KU XANISEKA KONGHASI?
5. Xana vafundhisi vo tala va ri yini hi ku xaniseka? Xana Bibele yi dyondzisa yini?
5 Hakanyingi vafundhisi ni vaprista va vula leswaku i ku rhandza ka Xikwembu leswaku vanhu va xaniseka. Van’wana va nga ha vula leswaku swilo hinkwaswo leswi humelelaka munhu, ku katsa ni makhombo, swi kunguhatiwe hi Xikwembu naswona a hi nge pfuki hi swi twisisile leswaku ha yini. Van’wana va nga ha vula leswaku vanhu, ku katsa ni vana, va fa leswaku va ta ya tshama ni Xikwembu etilweni. Kambe leswi a hi ntiyiso. Yehovha a nge pfuki a vange swilo swo biha. Bibele yi ri: “A swi ve ekule swinene ni Xikwembu xa ntiyiso leswaku xi endla hilaha ku hombolokeke, Ni Lowa Matimba Hinkwawo ku endla hilaha ku nga lulamangiki!”—Yobo 34:10.
6. Ha yini vanhu vo tala va sola Xikwembu hikwalaho ka ku xaniseka hinkwako loku nga kona emisaveni?
6 Vanhu vo tala va sola Xikwembu hikwalaho ka ku xaniseka hinkwako loku nga kona emisaveni hileswi va ehleketaka leswaku Xikwembu hi xona xi fumaka misava. Kambe hilaha hi dyondzeke hakona eka Ndzima 3, mufumi wa misava leyi i Sathana Diyavulosi.
7, 8. Ha yini ku ri ni ku xaniseka konghasi emisaveni?
7 Bibele yi hi byela leswaku “misava hinkwayo yi le hansi ka matimba ya lowo homboloka.” (1 Yohane 5:19) Mufumi wa misava leyi, Sathana, u ni tihanyi. U ‘xisa misava hinkwayo leyi akiweke.’ (Nhlavutelo 12:9) Vanhu vo tala va n’wi tekelela. Kutani xexo hi xin’wana xa swivangelo leswi endlaka leswaku vanhu va hemba, va vengana ni ku va ni tihanyi.
8 Ku ni swivangelo swin’wana leswi endlaka leswaku ku va ni ku xaniseka ko tala emisaveni. Endzhaku ka loko Adamu na Evha va xandzukile, va hundzisele xidyoho eka vana va vona. Kutani hikwalaho ka xidyoho, vanhu va xanisana. Hakanyingi va lava ku tivona va ri va nkoka ku tlula van’wana. Va lwa naswona va tshikilela van’wana. (Eklesiasta 4:1; 8:9) Minkarhi yin’wana vanhu va xaniseka hikwalaho ka “nkarhi ni xiendlakalo lexi nga languteriwangiki.” (Eklesiasta 9:11) Va nga humeleriwa hi timhangu ni swilo swin’wana swo biha hikwalaho ko tikuma va ri endhawini leyi hoxeke hi nkarhi lowu hoxeke.
9. Ha yini hi tiyiseka leswaku Yehovha u fanele a ri ni xivangelo lexi twalaka swinene xo pfumelela ku xaniseka leswaku ku ya emahlweni?
9 Yehovha a nge pfuki a vange ku xaniseka. A nga fanelanga a soriwa hikwalaho ka nyimpi, vugevenga ni ku tshikileriwa ka vanhu. Xikwembu a hi xona xi vangaka timhangu to tanihi ku tsekatseka ka misava, swidzedze ni ndhambi. Kambe u nga ha tivutisa, ‘Loko ku ri hileswaku Yehovha i munhu loyi a nga ni matimba swinene evuakweni hinkwabyo, ha yini a nga swi siveli swilo swo biha?’ Ha swi tiva leswaku Xikwembu xa khathala swinene hi hina, kutani xi fanele xi ri ni xivangelo lexi twalaka swinene xo pfumelela ku xaniseka leswaku ku ya emahlweni.—1 Yohane 4:8.
LEXI ENDLAKA XIKWEMBU XI PFUMELELA KU XANISEKA
10. Sathana u n’wi tlhontlhe njhani Yehovha?
10 Diyavulosi u xise Adamu na Evha entangeni wa Edeni. Sathana u hehle Xikwembu hi ku vula leswaku i Mufumi wo biha. U vule leswaku Xikwembu a xi tsona Adamu na Evha nchumu wun’wana lowunene. Sathana a a lava va tshemba leswaku a a ta va fuma hi ndlela leyinene ku tlula Yehovha nileswaku a va ta tihanyela handle ko fumiwa hi Yena.—Genesa 3:2-5; vona Nhlamuselo ya le hansi 27.
11. Hi xihi xivutiso lexi hi faneleke hi kuma nhlamulo ya xona?
11 Adamu na Evha a va n’wi yingisanga Yehovha kutani va n’wi xandzukerile. A va ehleketa leswaku va ni mfanelo yo tiendlela xiboho xa leswinene ni leswo biha. Xana Yehovha a ta swi kombisa njhani leswaku a va hoxile nileswaku wa swi tiva leswi hi faneleke?
12, 13. (a) Ha yini Yehovha a nga lovisanga Adamu na Evha hi nkarhi wolowo? (b) Ha yini Yehovha a pfumelele Sathana leswaku a lawula misava leyi nileswaku vanhu va tifuma?
12 Yehovha a nga lovisanga Adamu na Evha hi nkarhi wolowo. Ematshan’weni ya sweswo u va pfumelele leswaku va va na vana. Kutani Yehovha u endle leswaku vana va Adamu na Evha va tihlawulela loyi va lavaka ku fumiwa hi yena. Xikongomelo xa Yehovha a ku ri ku tata misava hi vanhu lava hetisekeke naswona sweswo a swi ta endleka ku nga khathariseki leswi Diyavulosi a ringeteke ku swi endla.—Genesa 1:28; Esaya 55:10, 11.
13 Sathana u tlhontlhe Yehovha emahlweni ka tintsumi ta timiliyoni. (Yobo 38:7; Daniyele 7:10) Kutani Yehovha u nyike Sathana nkarhi wo kombisa loko leswi a swi vuleke ku ri ntiyiso. Nakambe u nyike vanhu nkarhi wo tifuma hi ku kongomisiwa hi Sathana leswaku A kombisa loko va ta swi kota ku humelela handle ko pfuniwa hi Yena.
14. I yini lexi nga paluxeka endzhaku ka nkarhi?
14 Se ku hundze magidi ya malembe vanhu va ri karhi va ringeta ku tifuma, kambe va tsandzeka. Sathana u vonake a ri muhembi. Vanhu va lava ku pfuniwa hi Xikwembu. Muprofeta Yeremiya a tiyisile loko a ku: “Oho Yehovha, ndzi swi tiva kahle leswaku ndlela ya munhu wa la misaveni a yi le ka yena. Munhu loyi a fambaka a nga ka a nga wu kongomisi nkondzo wa yena.”—Yeremiya 10:23.
HA YINI YEHOVHA A TSHIKE VANHU VA XANISEKA NKARHI WO LEHA?
15, 16. (a) Ha yini Yehovha a pfumelele ku xaniseka leswaku ku ya emahlweni nkarhi wo leha swonghasi? (b) Ha yini Yehovha a nga swi lulamisanga swiphiqo leswi vangiweke hi Sathana?
15 Ha yini Yehovha a pfumelele ku xaniseka leswaku ku ya emahlweni nkarhi wo leha swonghasi? Ha yini a nga siveli swilo swo biha? Swi teke nkarhi ku kombisa leswaku Sathana u tsandzekile ku fuma. Vanhu va ringete ku fumiwa hi mimfumo yo tala, kambe va tsandzekile. Hambileswi va endleke nhluvuko eka swilo swa sayense ni thekinoloji, vubihi, vusweti, vugevenga ni nyimpi swi tinyike matimba ku tlula rini na rini. A hi nge swi koti ku tifuma handle ko pfuniwa hi Xikwembu.
16 Hambiswiritano, Yehovha a nga swi lulamisanga swiphiqo leswi vangiweke hi Sathana. Loko a lo swi lulamisa, a swi ta vula leswaku U seketela mfumo wa Sathana kambe a nge pfuki a wu seketerile. Nakambe sweswo a swi ta endla leswaku vanhu va tshemba leswaku va swi kota ku tifuma. Kambe sweswo a hi ntiyiso naswona Yehovha a nge pfuki a swi endlile sweswo. A nga si tshama a hemba.—Vaheveru 6:18.
17, 18. Xana Yehovha u ta endla yini hi swilo hinkwaswo swo biha leswi vangiweke hi Sathana?
17 Xana Yehovha a nga lulamisa swilo hinkwaswo swo biha leswi vangiweke hi ku va Sathana ni vanhu va nga yingisi? Ina. Swilo hinkwaswo swa koteka eka Xikwembu. Yehovha wa wu tiva nkarhi lowu swihehlo hinkwaswo swa Sathana swi nga ta hlamuriwa ha wona. Kutani u ta endla misava yi va paradeyisi, hilaha a swi kunguhate hakona. Hinkwavo lava nga ‘emasirheni’ va ta pfuxiwa. (Yohane 5:28, 29) Vanhu a va nge he vabyi kumbe ku fa. Yesu u ta lulamisa swilo hinkwaswo swo biha leswi vangiweke hi Sathana. Yehovha u ta tirhisa Yesu leswaku a “herisa mintirho ya Diyavulosi.” (1 Yohane 3:8) Ha swi tlangela leswi sweswi Yehovha a hi lehiseleke mbilu leswaku hi n’wi tiva ni ku endla xiboho xa leswaku hi fumiwa hi Yena. (Hlaya 2 Petro 3:9, 10.) Hambiloko hi xaniseka, wa hi pfuna leswaku hi tiyisela.—Yohane 4:23; hlaya 1 Vakorinto 10:13.
18 Yehovha a nga hi sindzisi leswaku hi hlawula yena tanihi Mufumi wa hina. U nyike vanhu ntshunxeko wa ku tihlawulela. A hi kambisise leswi nyiko leyi ya risima yi vulaka swona eka hina.
XANA U TA YI TIRHISA NJHANI NYIKO YA KU TIHLAWULELA?
19. Hi yihi nyiko leyinene leyi Yehovha a hi nyikeke yona? Ha yini hi fanele hi yi tlangela nyiko leyi?
19 Nyiko leyinene ya ku tihlawulela leyi Yehovha a hi nyikeke yona yi endla leswaku hi va lava hambaneke hi ku helela ni swiharhi. Swiharhi a swi swi koti ku tihlawulela kambe hina hi nga hlawula ndlela leyi hi lavaka ku hanya ha yona ni ku endla xiboho xa loko hi lava ku tsakisa Yehovha. (Swivuriso 30:24) Nakambe a hi fani ni michini leyi endlaka ntsena leswi yi nga endleriwa swona. Hi ni ntshunxeko wo tihlawulela leswi hi lavaka ku va swona, lava hi lavaka leswaku va va vanghana va hina ni leswi hi lavaka ku swi endla hi vutomi bya hina. Yehovha u lava leswaku hi tiphina hi vutomi.
20, 21. Hi xihi xiboho lexinene lexi u nga xi endlaka sweswi?
20 Yehovha u lava leswaku hi n’wi rhandza. (Matewu 22:37, 38) U fana ni tatana loyi a tsakaka ku twa n’wana wakwe a ku “Ndza ku rhandza,” a swi vula swi suka embilwini naswona ku nga ri hileswi a sindzisiwaka. Yehovha u hi nyike ntshunxeko wo hlawula ku n’wi tirhela kumbe ku nga n’wi tirheli. Sathana, Adamu na Evha va hlawule ku ka va nga n’wi yingisi Yehovha. Xana u ta yi tirhisa njhani nyiko ya wena ya ku tihlawulela?
21 Tirhisa nyiko ya wena ya ku tihlawulela leswaku u tirhela Yehovha. Ku ni vanhu van’wana va timiliyoni lava endleke xiboho xo tsakisa Xikwembu kutani va fularhela Sathana. (Swivuriso 27:11) I yini leswi u nga swi endlaka sweswi leswaku u va kona emisaveni leyintshwa ya Xikwembu loko xi herisa ku xaniseka hinkwako? Xivutiso xexo xi ta hlamuriwa eka ndzima leyi landzelaka.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
VANTSHWA VA VUTISA
Ha Yini U Fanele U Papalata Ku Tekelela Vanhu Va Le Ka Swinavetiso?—Xiyenge 1: Eka Vanhwanyana
Swi vula yini ku tekelela vanhu va le ka swinavetiso?
Xiya marito lama nga laha hansi kutani u hlamula swivutiso leswi nga ta landzela.
Hi wahi marito lama nga hlamuselaka vanhwanyana lava u va vonaka eka tifilimi, thelevhixini kumbe timagazini?
Hi wahi marito lawa wena u lavaka ku tiviwa hi wona?
Handle ko kanakana, tinhlamulo ta wena ta xivutiso xo sungula ti huma eka nxaxamelo 1 naswona tinhlamulo ta xivutiso xa vumbirhi u ti kume eka nxaxamelo 2. Loko swi ri tano, swi vula leswaku u lava ku va munhu wo antswa ku tlula nhwanyana la “tolovelekeke” loyi u n’wi vonaka eka xinavetiso naswona a wu wexe u nga ni ku navela ko tano! Xiya leswaku ha yini.
“Tifilimi ti kombisa nhwanyana tanihi muxandzuki la nga riki na mahanyelo lamanene. Leswi swi endla hina vanhwanyana hi vonaka hi nga tshembekanga hi ri lava vilelaka ngopfu hi ndlela leyi vanhu va hi tekaka ha yona naswona hi endla mhaka yitsongo yi va leyikulu.”—Erin.
“Vanhwanyana lava nga eka tifilimi ni le ka thelevhixini hakanyingi va lava ku voniwa naswona va khathala ngopfu hi ndlela leyi va langutekaka ha yona, swiambalo, ndhuma swin’we ni ku rhandza majaha.”—Natalie.
“Swi tolovelekile ku vona nhwanyana a ri eku nweni, a etlele ni majaha naswona a ri karhi a xandzukela vatswari vakwe. Loko nhwanyana a nga endli swilo sweswo, u tekiwa tanihi mukhongeri kumbe toya loko swi ta etimhakeni ta masangu.”—Maria.
Tivutise: ‘Ndlela leyi ndzi ambalaka ha yona, ndzi endlaka swilo ha yona ni ku vulavula ha yona, xana swi kombisa vumunhu bya mina kumbe swi kombisa leswaku ndzi tekelela vanhu va le ka swinavetiso?’
Leswi u faneleke u swi tiva
Vanhu vo tala lava ehleketaka leswaku va kombisa leswi va nga xiswona, va va va tekelela leswi va swi vonaka eka swinavetiso. Nhwanyana la vuriwaka Karen u te: “Sweswo swi endliwa hi ndzisana ya mina ya nhwanyana. Yi tiendla onge yi khathala hi swiambalo ni majaha ntsena. Yi ni malembe ya 12 ntsena, yi tlharihile naswona ndza swi tiva leswaku ku ni swilo swin’wana leswi yi khathalaka ha swona kambe yi tiendla xiphukuphuku hikuva yi ehleketa leswaku yoleyo hi yona ntsena ndlela leyi yi nga fanaka ni vanhwanyana van’wana.”
Bibele yi ri: “Tshikani ku titwananisa ni mafambiselo lawa ya swilo.”—Varhoma 12:2.
Ku tekelela swinavetiso a swi kombisi leswi vanhwanyana hinkwavo va lavaka ku va swona. Alexis la nga ni malembe ya 15 u te: “Swinavetiso swi kombisa vanhwanyana va ri lava ti khathalelaka ku tlula mpimo, lava nga hlelekangiki naswona va toloveleke ku tikhoma hi ndlela yo biha kambe ndzi ehleketa leswaku vo tala va hina hi ni vuswikoti byo endla swiboho leswinene. Hi ni swilo swin’wana swa nkoka leswi hi swi endlaka evuton’wini bya hina ematshan’weni yo tshamela ku ehleketa hi jaha ro karhi ro saseka.”
Bibele yi ri: ‘Vanhu lava wupfeke, . . . va letela matimba ya vona ya ku twisisa hi ku ma tirhisa leswaku va hambanisa leswi lulameke ni leswi hoxeke.’—Vaheveru 5:14.
Ku tekelela swinavetiso swi hetisisa ku navela ka van’wamabindzu ku nga ri ka vanhwanyana. Tikhampani letikulu to kandziyisa, ta tifexeni, ta thekinoloji swin’we ni ta vuhungasi ti xiye leswaku ti nga endla mali yo tala hi ku humesa swinavetiso leswi kokaka mahlo eka vana lava nga si fikaka emalembeni ya vuntshwa. Buku leyi nge 12 Going on 29 yi te: “Vanavetisi va vula leswaku vana lava nga riki na swiambalo swa manguva lawa, swingwavila, switolwa-tolwa ni switirhisiwa swa elektroniki a va nge rhandziwi. Vantshwa va tshamela ku vona swinavetiso leswi va kokaka mahlo leswi va endlaka va lava ku xava swilo leswintshwa.”
Bibele yi ri: “Hinkwaswo leswi nga emisaveni—ku navela ka nyama ni ku navela ka mahlo ni ku bombisa rifuwo ra munhu ra vutomi—a swi humi eka Tatana, kambe swi huma emisaveni.”—1 Yohane 2:16.
Swo anakanyisisa ha swona: I vamani lava vuyeriwaka ngopfu loko wena u ehleketa ngopfu hi swiambalo leswi nga efexenini? I vamani lava vuyeriwaka loko u lava selfoni leyi nga le fexenini leswaku u ta rhandziwa hi tintangha ta wena? Xana van’wamabindzu va khathala ngopfu hi ku navela ka wena kumbe ka vona?
Leswi u nga swi endlaka
Kambisisa leswi van’wamambindzu va swi navetisaka. Loko u ya u kula, u va ni vuswikoti byo vona swilo leswi enteke. Anakanyisisa hi ndlela leyi ku tekelela swinavetiso swi nga ku khumbaka hakona. Alana loyi a nga ni malembe ya 14 u te: “Swinavetiso swi kombisa nhwanyana a tole switolwa-tolwa swo tala ku tlula swiambalo naswona vantshwa vo tala a va swi xiyi leswaku sweswo a swi va endli va languteka kambe swi va endla va tikomba va heleriwe hi ntshembo.”
Hlakulela tipakani ta wena hi ku ya hileswi u lavaka ku va swona. Hi xikombiso, ehleketa hi timfanelo leti u ti hlawuleke eku sunguleni ka xihloko lexi leti u nga lavaka ku tiviwa ha tona. Ha yini u nga sunguli sweswi ku va na tona kumbe u antswisa eka tona? Ku hambana ni ku kuceteriwa hi vanavetisi, Bibele yi ri: “Mi tiambexa vumunhu lebyintshwa, lebyi hi vutivi lebyi kongomeke byi endliwaka byi va byintshwa hi ku ya hi xifaniso xa Loyi a byi tumbuluxeke.”—Vakolosa 3:10.
Tekelela mahanyelo ya vanhu lavanene. Van’wana va nga ha va va ri va ndyangu wa ka n’wina, vo tanihi manana kumbe hahani. Van’wana ku nga ha va ku ri vanghana va wena va xisati lava wupfeke. Timbhoni ta Yehovha ta vuyeriwa swinene eka xikombiso lexinene xa vamakwerhu va xisati lava nga evandlheni ra Vukreste.—Tito 2:3-5.
Xiringanyeto: Hlaya buku leyi nge Tekelela Ripfumelo Ra Vona ku dyondza hi swikombiso swa le Bibeleni swa vavasati lavanene vo fana na Rhuti, Hana, Abigayele, Estere, Mariya na Marta. Buku yoleyo yi kandziyisiwe hi Timbhoni ta Yehovha naswona ya kumeka eka www.jw.org/ts.


text:
TSHIPIḒA 6
Ri Guda Mini Kha Tshiitea Tsha Maḓi Mahulu?
Mudzimu o fhelisa vhavhi, fhedzi a tshidza Noaxe na muṱa wawe. Genesi 7:11, 12, 23
Mvula yo na vhusiku na masiari lwa maḓuvha a 40, nahone maḓi a ḓadza ḽifhasi ḽoṱhe. Vhathu vhoṱhe vhavhi vha fa.
Vharuṅwa vha mashandukwa vha mbo ḓi bvula mivhili yavho ya ṋama nahone vha vha madimoni.
Vhathu vhe vha vha vhe gungwani vho ponyoka. Naho Noaxe na muṱa wawe vho fheleledza vho fa, Mudzimu u ḓo vha vusa vhe na tshilavhelelwa tsha u tshila tshoṱhe.
Mudzimu u ḓo dovha a fhelisa vhavhi nahone a tshidza vhathu vhavhuḓi. Mateo 24:37-39
Sathane na madimoni vha bvela phanḓa vha tshi xedza vhathu.
Ṋamusi, u fana na tshifhingani tsha Noaxe, vhathu vhanzhi vha landula vhulivhisi ha Yehova ha lufuno. Hu si kale Yehova u ḓo fhelisa vhavhi vhoṱhe.—2 Petro 2:5, 6.
Vhaṅwe vhathu vha fana na Noaxe. Vha thetshelesa Mudzimu na u ita zwine a zwi amba; vhenevho vhathu ndi Ṱhanzi dza Yehova..


text:
LESWI NGA PFUNAKA NDYANGU | KU KURISA VANA
Ndlela Yo Bumabumela Vana
NTLHONTLHO
Vanhu van’wana va ri a swi koteki ku va u bumabumela n’wana wa wena swinene. Van’wana va vula leswaku ku tshamela ku bumabumela n’wana swi ta n’wi onha swi n’wi endla a titwa onge a nga endla lexi a xi lavaka.
Ku nga khathariseki leswaku u n’wi bumabumela ku fikela kwihi, u fanele u xiya ndlela leyi u n’wi bumabumelaka ha yona. I yini leswi nga khutazaka n’wana wa wena? I yini leswi nga n’wi hetaka matimba? Xana u nga n’wi bumabumela njhani leswaku ku va ni vuyelo lebyinene?
LESWI U FANELEKE U SWI TIVA
Swibumabumelo a swi fani. Xiya leswi landzelaka:
Ku bumabumela ku tlula mpimo swi nga va ni khombo. Vatswari van’wana va bumabumela vana va vona hambi swi nga fanelanga, ku endlela leswaku va titshemba. Dokodela David Walsh u vula leswaku vana va “tlharihile va swi kota ku vona loko u hundzeleta ni loko leswi u swi vulaka swi nga humi embilwini. Va swi tiva loko swi nga fanelanga leswaku va bumabumeriwa, sweswo swi nga endla leswaku va nga ku tshembi.” *
Swi kahle ku n’wi bumabumela eka leswi a kotaka ku swi endla. A hi nge n’wana wa wena wa nhwanyana u na vuswikoti byo dirowa. Hi ntolovelo u ta lava ku n’wi bumabumela naswona sweswo swi ta n’wi endla a tsakela ku antswisa vuswikoti byakwe. Kambe sweswo swi nga vanga xiphiqo. Loko u n’wi bumabumela eka vuswikoti byakwe ntsena swi nga endla leswaku n’wana wa wena a nga ha tikarhateli ku endla leswi hambaneke ni vuswikoti lebyi a nga na byona. A nga ha chava ku endla swin’wana, a ehleketa leswaku u ta tsandzeka. Loko swi tika, a nga vula a ku, ‘ha yini ndzi tikarhata?’
Swi kahle ku n’wi bumabumela eka leswi a ringetaka ku swi endla. Vana lava bumabumeriwaka hikwalaho ko tirha hi matimba ni ku tiyimisela, va kota ku xiya ntiyiso wa leswaku ku va ni vuswikoti byo karhi swi lava ku lehisa mbilu ni ku endla matshalatshala. Buku leyi nge Letting Go With Love and Confidence yi vula leswaku ku tiva sweswo, “swi endla va tirha hi ku hiseka leswaku va va ni vuyelo lebyinene. Loko vuyelo bya kona byi nga fikelelanga laha a va langutele kona, a va ti teki tanihi vatsandzeki, kambe va titeka tanihi vadyondzi.”
LESWI U NGA SWI ENDLAKA
Bumabumela matshalatshala lawa a ma endleka, ku nga ri vuswikoti ntsena. Ku byela n’wana wa wena u ku, “Ndza swi xiya leswaku wa tiyimisela eka ntirho wa wena wo dirowa,” swi nga n’wi pfuna ku tlula ku vula u ku, “U ni nyiko ya ku dirowa.” Marito lawa hinkwayo i ya ku bumabumela kambe lawa yo hetelela ma nga endla a anakanya leswaku u kota ku endla kahle ntsena eka nyiko leyi a velekiweke na yona.
Kambe loko u bumabumela n’wana hikwalaho ka matshalatshala lawa a ma endlaka, u n’wi dyondzisa leswaku loko a praktisa a nga swi kota ku antswisa. Sweswo swi ta pfuna n’wana wa wena leswaku a nga chavi ku endla swilo swin’wana leswi hambaneke.—Nawu wa Bibele: Swivuriso 14:23.
Pfuna n’wana wa wena leswaku a nga heli matimba loko a tsandzekile. Vanhu hinkwavo va swi endla swihoxo. (Swivuriso 24:16) Kambe va dyondza eka swihoxo swa vona, va swi lulamisa kutani va ya emahlweni ni vutomi. U nga n’wi pfuna njhani n’wana wa wena leswaku a kota ku endla leswi?
Bumabumela matshalatshala yakwe. Xiya xikombiso lexi: A hi nge u tshamela ku byela n’wana wa wena leswaku, “U nyikiwile eka dyondzo ya tinhlayo,” ivi a feyila loko a tsala xikambelo. A nga ha anakanya leswaku nyiko ya yena yi herile kutani ha yini a fanele a tikarhata?
Kambe, loko u bumabumela matshalatshala ya yena, u endla leswaku a dyondza ku tiyisela. U n’wi pfuna leswaku a teka ku tsandzeka tanihi dyondzo ku nga ri makumu ya swilo. Kutani ematshan’weni yo hela matimba a nga ha ringeta hi ndlela yin’wana kumbe a tirha hi matimba.—Nawu wa Bibele: Yakobo 3:2.
Nyika ndzayo. Loko u n’wi nyika ndzayo hi ndlela leyinene, a yi nge n’wi heti matimba. Naswona, loko u n’wi bumabumela minkarhi hinkwayo, n’wana wa wena u ta amukela ndzayo a tlhela a ringeta ku antswisa. Loko a humelela swi ta tsakisa yena swin’we na wena.—Nawu wa Bibele: Swivuriso 13:4.
^ ndzim. 8 Rungula leri ri huma ebukwini leyi nge, No: Why Kids—of All Ages—Need to Hear It and Ways Parents Can Say It.
DYONDZA SWO TALA
U NGA VA NI NDYANGU LOWU TSAKEKE
Ndlela Yo Dyondzisa N’wana Wa Wena
Ku tshinya swi katsa swo tala ku tlula ku veka milawu ni ku xupula.


text:
Xana Timbhoni Ta Yehovha I Maziyoni?
Doo, a hi Maziyoni. Timbhoni ta Yehovha i Vakreste lava ripfumelo ra vona ri sekeriweke eMatsalweni. Vukhongeri byin’wana byi dyondzisa leswaku ku hlengeletiwa ka Vayuda le Palestina swi fambisana ni vuprofeta bya Matsalwa kambe Timbhoni ta Yehovha a ti pfumeli eka sweswo. A ti tshembi leswaku xiendlakalo lexi xa vupolitiki xi profetiwe hi ku kongoma eMatsalweni. Entiyisweni, Matsalwa a ma tlakusi mfumo wo karhi wa vanhu, rixaka kumbe ku teka vanhu van’wana va ri va nkoka ku tlula van’wana. Magazini wa Timbhoni ta Yehovha wa Xihondzo xo Rindza, wu swi veke erivaleni wu ku: “A ku [na] Matsalwa lama seketelaka mhaka ya politiki ya Vuziyoni.”
Encyclopædia Britannica yi hlamusela Vuziyoni tanihi “Xiendlakalo xo karhi xa Vayuda lexi pakani ya kona a ku ri ku simeka ni ku seketelaka tiko ra Vayuda ePalestina.” Ndhavuko wa vona a wu katsa vukhongeri ni politiki. Timbhoni ta Yehovha a ti seketeli Vuziyoni tanihi dyondzo ya vukhongeri naswona ti va nkanyi wa le ndzilakaneni loko swi ta etimhakeni ta Vuziyoni.
Nhlengeletano ya Timbhoni ta Yehovha i vukhongeri naswona a yi seketeli timhaka ta politiki leti nga ha katsaka Vuziyoni. Timbhoni ta Yehovha ta tiviwa leswaku ti va nkanyi wa le ndzilakaneni loko swi ta etimhakeni ta tipolitiki naswona ematikweni man’wana ti xanisiwile swinene hikwalaho ka leswi ti nga seketeliki tipolitiki. Ha tiyiseka leswaku Mfumo wa Xikwembu wa le matilweni hi wona ntsena lowu nga ta tisa ku rhula hilaha ku nga heriki emisaveni leyi; a ku na hulumendhe yo karhi kumbe mfumo wa munhu lowu nga ta endla tano.
Nawu wa xisekelo lowu Timbhoni ta Yehovha ti pfumelaka eka wona ku nga khathariseki leswaku titshama kwihi, i ku yingisa milawu ya tihulumendhe. A ti va xandzukeli valawuri va tiko kumbe ku hoxa xandla etimhakeni ta tinyimpi.


text:
Edzisani Tshivhindi Na U Ṱalukanya Ha Yesu
“Naho ni songo vhuya na mu vhona, ni a mu funa. Naho ni songo mu lavhelesa zwino, ni na lutendo khae.”—1 PETRO 1:8.
1, 2. (a) Ri nga wana hani vhutshilo vhu sa fheli? (b) Ndi mini zwine zwa nga ri thusa u dzula ro livhisa ṱhogomelo kha lwendo lwashu?
MUSI ri tshi vha Vhakriste, zwi tou nga ri khou fara lwendo. Arali ra dzula ri tshi fulufhedzea kha Mudzimu, lwendo lwashu lu ḓo vha lu bvelelaho nahone ri nga tshila tshoṱhe. Yesu o ri: “Ane a konḓelela u swika vhufheloni ndi ene ane a ḓo tshidzwa.” (Mateo 24:13) Vhukuma, u itela u ṱhaphudza lwendo lwashu, ri fanela u dzula ri tshi fulufhedzea kha Mudzimu u swika “vhufheloni,” hu sa londwi uri ndi vhufhelo ha vhutshilo hashu kana ha ḽino shango ḽivhi. Fhedzi ri fanela u ṱhogomela uri ri si thithiswe nga ḽino shango. (1 Yohane 2:15-17) Ri nga dzula hani ro livhisa ṱhogomelo kha lwendo lwashu?
2 Yesu o ri vhetshela tsumbo yavhuḓi. Nga u guda zwine Bivhili ya zwi amba nga ha lwendo lwa Yesu, kana nḓila ya vhutshilo hawe, ri nga guda zwine a vha zwone. Ri ḓo mu funa na u vha na lutendo khae. (Vhalani 1 Petro 1:8, 9.) Muapostola Petro o amba uri Yesu o ri vhetshela tsumbo ine ra fanela u i tevhela nga vhuronwane. (1 Petro 2:21) Arali ra edzisa tsumbo ya Yesu nga vhuronwane, ri ḓo kona u konḓelela u swika vhufheloni. * (Sedzani ṱhaluso i re magumoni a siaṱari.) Kha thero yo fhiraho, ro guda nḓila ine ra nga edzisa ngayo u ḓiṱukufhadza na vhulenda ha Yesu. Kha ino thero, ri ḓo guda nḓila ine ra nga edzisa ngayo tshivhindi na u ṱalukanya hawe.
YESU U NA TSHIVHINDI
3. Tshivhindi ndi mini, nahone ri nga vha hani natsho?
3 Tshivhindi ndi maḓipfele ane a nga ri khwaṱhisa na u ri thusa u konḓelela vhuleme. Tshivhindi tshi dovha tsha ri thusa u imela ngoho. Tshi nga ri thusa u dzula ro dzika na u fulufhedzea kha Mudzimu musi ro sedzana na milingo. Tshivhindi tshi tshimbidzana na u ofha, fulufhelo na lufuno. Nga nḓila-ḓe? Musi ri tshi ofha u sinyusa Mudzimu, ri nga si ofhe vhathu. (1 Samuele 11:7; Mirero 29:25) U vha na fulufhelo kha Yehova zwi ri thusa u livhisa ṱhogomelo kha vhumatshelo hashu hu si kha milingo ine ra sedzana nayo. (Psalme ya 27:14) Lufuno lu si na tseḓa lu ri ṱuṱuwedza u sumbedza tshivhindi naho ri tshi tovholwa. (Yohane 15:13) Ri vha na tshivhindi nga u fulufhela Mudzimu na u edzisa Murwa wawe.—Psalme ya 28:7.
4. Yesu o sumbedza hani u vha na tshivhindi musi e thembeleni? (Sedzani tshifanyiso tsha u thoma.)
4 Musi Yesu e na miṅwaha ya 12, o sumbedza u vha na tshivhindi e ‘thembeleni o dzula vhukati ha vhagudisi.’ (Vhalani Luka 2:41-47.) Vhenevho vhagudisi vha vhurereli vho vha vha tshi ḓivha Mulayo wa Mushe zwavhuḓi, fhedzi vho vha vha tshi dovha vha ḓivha na sialala ḽa Vhayuda. Ḽeneḽo sialala ḽo ita uri zwi konḓe u thetshelesa Mulayo. Fhedzi Yesu ho ngo tendela nḓivho yavho i tshi mu thivhela u amba. O vha a sa ofhi. O bvela phanḓa a tshi “vha vhudzisa.” Vhukuma, Yesu ho ngo vha vhudzisa mbudziso dzine dza anzela u vhudziswa nga mutukana muṱuku. Nṱhani hazwo, ri nga humbula musi a tshi khou vhudzisa mbudziso dzi konḓaho dze dza ita uri vhenevho vhagudi vha livhise ṱhogomelo khae na u humbula. Nahone arali vhagudisi vho lingedza u vhudzisa Yesu mbudziso dzine dza nga vusa khani, vho kundelwa. Vhoṱhe vhe vha vha vho thetshelesa, u katela na vhagudisi vho mangadzwa “nga nḓila ine a pfesesa ngayo na nga phindulo dzawe.” Vhukuma, Yesu o imela ngoho ine ya wanala Ipfini ḽa Mudzimu nga tshivhindi!
5. Yesu o sumbedza hani u vha na tshivhindi musi e vhuḓinḓani?
5 Musi Yesu e vhuḓinḓani, o sumbedza u vha na tshivhindi nga nḓila dzo fhamba-fhambanaho. Sa tsumbo, o sumbedza vhathu uri vharangaphanḓa vha vhurereli vha khou vha xedza nga pfunzo dzavho dza mazwifhi. (Mateo 23:13-36) Zwiṅwe hafhu, Yesu ho ngo tenda u fhurwa nga shango. (Yohane 16:33) O bvela phanḓa a tshi huwelela hu sa londwi u hanedzwa. (Yohane 5:15-18; 7:14) Nahone nga tshivhindi o kunakisa thembele luvhili, nga u pandela vhe vha vha vha tshi khou tshinya vhurabeli ha ngoho henefho.—Mateo 21:12, 13; Yohane 2:14-17.
Yesu o vhudza khothe khulwane ya Vhayuda nga tshivhindi uri u Kristo na uri u Murwa wa Mudzimu
6. Yesu o sumbedza hani u vha na tshivhindi nga ḓuvha ḽawe ḽa u fhedza e kha ḽifhasi?
6 Kha ri ṱolisise nḓila ye Yesu a sumbedza ngayo tshivhindi nga ḓuvha ḽawe ḽa u fhedza e kha ḽifhasi. Yesu o vha a tshi ḓivha zwine zwa ḓo itea musi Yudasi a tshi mu fheṱa. Naho zwo ralo, nga tshilalelo tsha Paseka, Yesu o vhudza Yudasi a ri: “Zwine wa khou zwi ita, zwi ite nga u ṱavhanya.” (Yohane 13:21-27) Nga zwenezwo, musi e tsimuni ya Getsemane, nga tshivhindi Yesu o ḓibvisela khagala kha maswole e a vha o ḓa u mu fara. Naho vhutshilo hawe ho vha vhu khomboni, o tsireledza vhafunziwa vhawe nga u vhudza maswole uri: “Litshani avha vha ṱuwe.” (Yohane 18:1-8) Musi khothe khulwane ya Vhayuda i tshi mu vhudzisa, Yesu o amba nga tshivhindi uri u Kristo na uri u Murwa wa Mudzimu. O vha a sa ofhi, naho tshifhe muhulu o vha a tshi ṱoḓa nḓila ya u mu vhulaha. (Marko 14:60-65) Yesu o dzula a tshi fulufhedzea kha Mudzimu nahone a fa kha danda ḽa tshengedzo. Musi a tshi fema lwa u fhedza, o ṱavha mukosi a ri: “Zwo ḓadzea!”—Yohane 19:28-30.
EDZISANI TSHIVHINDI TSHA YESU
7. Vhaswa, ni ḓipfa hani nga u vha muṅwe wa Ṱhanzi dza Yehova, nahone ni nga sumbedza hani uri ni na tshivhindi?
7 Ri nga edzisa hani tshivhindi tsha Yesu? Tshikoloni. Vhaswa, ni sumbedza u vha na tshivhindi musi ni tshi vhudza vhane na dzhena navho tshikolo na vhaṅwe uri ni muṅwe wa Ṱhanzi dza Yehova. Nga yeneyi nḓila, ni vha ni tshi khou ḓirwa khana nga u vhidzwa nga dzina, Yehova, naho zwenezwo zwi tshi amba uri vhaṅwe vha ḓo ni sea. (Vhalani Psalme ya 86:12.) Vhaṅwe vha nga ṱoḓa uri ni tende kha pfunzo ya uri zwithu zwo sokou bvelela. Fhedzi ni nga tenda uri zwine Bivhili ya zwi amba nga ha tsiko ndi ngoho. Ni nga shumisa bugwana The Origin of Life—Five Questions Worth Asking u itela u fhindula vhane vha ṱoḓa u ḓivha “tshiitisi tsha fulufhelo ḽine na vha naḽo.” (1 Petro 3:15) Nga zwenezwo, ni ḓo ḓipfa no fushea nga u ḓivha uri ni imela ngoho ya Bivhili nga tshivhindi!
8. Ri na tshiitisi tshifhio tsha u huwelela nga tshivhindi?
8 Vhuḓinḓani hashu. Sa Vhakriste vha vhukuma, ri fanela u dzula ri ‘tshi amba nga tshivhindi tshe ra ṋewa nga maanḓa a Yehova.’ (Mishumo 14:3) Ndi ngani ri tshi nga huwelela nga tshivhindi? Tsha u thoma, ri a ḓivha uri zwine ra zwi huwelela zwi bva Bivhilini. Ndi ngoho. (Yohane 17:17) Tsha vhuvhili, “ri vhashumisani na Mudzimu,” nahone o ri ṋea muya wawe mukhethwa u itela u ri thusa. (1 Vhakorinta 3:9; Mishumo 4:31) Tsha vhuraru, ri funa Yehova na vhathu, nga zwenezwo ri a ṱuṱuwedzea u ita zwoṱhe zwine ra nga kona u itela u vhudza vhaṅwe nga ha mafhungo maḓifha. (Mateo 22:37-39) A ri nga litshi u huwelela ngauri ri na tshivhindi. Ro ḓiimisela u funza ngoho kha vhathu vho ‘swingiswaho,’ kana vho fhurwaho nga vharangaphanḓa vha vhurereli. (2 Vhakorinta 4:4) Ri ḓo bvela phanḓa ri tshi huwelela mafhungo maḓifha naho vhaṅwe vha tshi landula mulaedza washu kana u ri tovhola.—1 Vhathesalonika 2:1, 2.
9. Ri nga sumbedza hani tshivhindi musi ro sedzana na milingo?
9 Musi ri tshi sedzana na milingo. Musi ri tshi fulufhela Mudzimu, u ḓo ri ṋea fulufhelo na tshivhindi zwine ra zwi ṱoḓa u itela u konḓelela vhuleme. Musi ro felwa nga ane ra mu funa, ri a lila, fhedzi a ri fulufhuwi. Ri na vhungoho ha uri “Mudzimu wa u khuthadza hoṱhe” u ḓo ri khwaṱhisa. (2 Vhakorinta 1:3, 4; 1 Vhathesalonika 4:13) Arali ri tshi khou lwala kana ro huvhala, ri pfa vhuṱungu, fhedzi ri iledza ngalafho iṅwe na iṅwe ine i si takadze Mudzimu. (Mishumo 15:28, 29) Arali ro tsikeledzea, “mbilu dzashu dzi . . . nga ri vhona mulandu,” fhedzi a ri laṱeli thaula. Ri fulufhela Yehova ane a “sendela [k]ha vha dzimbilu dzo vunḓekanaho.” * (Sedzani ṱhaluso i re magumoni a siaṱari.)—1 Yohane 3:19, 20; Psalme ya 34:18.
YESU U A ṰALUKANYA
10. U ṱalukanya ndi mini nahone Mukriste ane a ṱalukanya u amba na u ita zwithu nga nḓila-ḓe?
10 U ṱalukanya ndi vhukoni ha u pfesesa zwithu zwo lugaho na zwi songo lugaho na u khetha u ita zwo lugaho. (Vhaheberu 5:14) Mukriste ane a ṱalukanya u dzhia phetho dzi khwaṱhisaho vhushaka hawe na Mudzimu. U ita vhungoho ha uri ha ambi maipfi ane a vhaisa vhaṅwe. Nṱhani hazwo, u takadza Yehova ngauri u amba maipfi ane a thusa vhaṅwe. (Mirero 11:12, 13) Ha “fheli mbilu.” (Mirero 14:29) U “fara ya u luga,” zwine zwa amba uri u dzhia phetho dzavhuḓi vhutshiloni. (Mirero 15:21) Ri nga guda hani u ṱalukanya? Ri fanela u guda Ipfi ḽa Mudzimu na u shumisa zwine ra zwi guda. (Mirero 2:1-5, 10, 11) Ri nga dovha ra guda na u edzisa tsumbo yavhuḓi ya Yesu ya u ṱalukanya.
11. Yesu o sumbedza hani u ṱalukanya musi a tshi amba?
11 Yesu o sumbedza u ṱalukanya kha zwoṱhe zwe a zwi amba na zwe a zwi ita. Maambele awe. Musi a tshi huwelela mafhungo maḓifha, Yesu o shumisa maipfi a vhuthu nahone zwenezwo zwo mangadza vhathetshelesi vhawe. (Mateo 7:28; Luka 4:22) Kanzhi o vha a tshi vhala kana a redza Ipfini ḽa Mudzimu. O vha a tshi ḓivha zwavhuḓi maṅwalo ane a fanela u a shumisa kha vhuimo vhuṅwe na vhuṅwe. (Mateo 4:4, 7, 10; 12:1-5; Luka 4:16-21) Zwiṅwe hafhu, vhathu vhe vha pfa Yesu a tshi ṱalutshedza Maṅwalo vho kwamea vhukuma nga maipfi awe. Musi Yesu o no vuswa, o amba na vhaapostola vhavhili musi vhe nḓilani ya u ya Emausi. O ṱalutshedza zwine maṅwalo a ambaho nga hae a amba zwone. Nga murahu vhaapostola vhawe vho ri: “Naa mbilu dzashu dzo vha dzi sa khou swa musi a tshi khou amba na riṋe nḓilani, musi a tshi khou ri ṱalutshedza Maṅwalo?”—Luka 24:27, 32.
12, 13. Ndi ifhio tsumbo ye ya sumbedza uri Yesu o vha a sa fheli mbilu nahone a tshi pfesesa?
12 Maḓipfele awe na mavhonele awe. U ṱalukanya ho thusa Yesu u “sa fhel[a] mbilu.” (Mirero 15:18) O kona u langa maḓipfele awe nahone o vha o “vuḓa.” (Mateo 11:29) Yesu o vha a sa fheleli mbilu vhafunziwa vhawe hu sa londwi vhukhakhi havho. (Marko 14:34-38; Luka 22:24-27) O dzula o dzika naho o vha a songo farwa zwavhuḓi.—1 Petro 2:23.
13 U ṱalukanya ho thusa Yesu uri a pfesese. O vha a tshi pfesesa zwine Mulayo wa Mushe wa amba zwone, zwenezwo zwo kwama nḓila ine a fara ngayo vhathu. Sa tsumbo, humbulani nga ha mufumakadzi we a vha o “farwa nga vhulwadze ha u shuluwa malofha.” (Vhalani Marko 5:25-34.) Mufumakadzi o fhira vhukati ha gogo, a fara nguvho ya Yesu nahone a fhola. U ya nga Mulayo, o vha a songo kuna, o vha a songo fanela u kwama vhathu. (Levitiko 15:25-27) Fhedzi Yesu ho ngo amba nga nḓila i si ya vhuthu. Ndi ngani? Ngauri o vha a tshi pfesesa pfaneleo dzi ngaho “khathutshelo na u fulufhedzea” dze dza vha dzi dza ndeme vhukuma u fhira u thetshelesa Mulayo nga ho fhelelaho. (Mateo 23:23) Nga vhuthu Yesu o ri: “Ṅwana’nga, lutendo lwau lwo u fhodza. Ṱuwa nga mulalo, nahone u fhole vhulwadze hau.” Yeneyo ndi tsumbo yavhuḓi lungafhani ya u ṱalukanya ye ya ṱuṱuwedza Yesu uri a sumbedze vhuthu!
14. Yesu o khetha u ita mini nahone o dzula hani o livhisa ṱhogomela vhuḓinḓani hawe?
14 Matshilele awe. Yesu o sumbedza u ṱalukanya nga nḓila ye a tshila ngayo. O khetha vhuḓinḓa sa buḓo ḽawe. (Luka 4:43) Zwiṅwe hafhu, Yesu o dzhia phetho dze dza mu thusa u livhisa ṱhogomelo kha wonoyu mushumo wawe na u u khunyeledza. Sa tsumbo, o leludza vhutshilo hawe u itela u shumisa tshifhinga tshawe na nungo vhuḓinḓani. (Luka 9:58) O vha a tshi zwi ḓivha uri zwo vha zwi tshi ṱoḓea u gudisa vhaṅwe uri vha bvele phanḓa na mushumo wa u huwelela musi o no fa. (Luka 10:1-12; Yohane 14:12) Nahone o fulufhedzisa vhafunziwa vhawe uri u ḓo vha thusa vhuḓinḓani “u swika vhufheloni ha ano maitele a zwithu.”—Mateo 28:19, 20.
EDZISANI U ṰALUKANYA HA YESU
15. Ri nga sumbedza hani u ṱalukanya kha maambele ashu?
15 Ri nga edzisa hani u ṱalukanya ha Yesu? Maambele ashu. Musi ri tshi amba na vhahashu vha tshinnani na vha tshisadzini, ri amba maipfi ane a vha ṱuṱuwedza nṱhani ha u vha kula nungo. (Vhaefesa 4:29) Musi ri tshi amba na vhaṅwe nga ha Muvhuso wa Mudzimu, maipfi ashu a fanela u vha “o lungwa muṋo,” zwenezwo zwi amba uri ri fanela u vha humbulela musi ri tshi amba navho. (Vhakolosa 4:6) Ri lingedza u pfesesa zwine vhathu vha zwi ṱoḓa na zwine zwa vha takadza, nahone ra khetha maipfi nga vhuronwane. Arali ra amba nga vhuthu, vhathu vha nga ri thetshelesa, nahone mulaedza washu u nga kwama mbilu dzavho. Zwiṅwe hafhu, musi ri tshi ṱalutshedza zwine ra zwi tenda, ri vhala zwi tshi bva Bivhilini arali ri tshi wana tshibuli ngauri Ipfi ḽa Mudzimu ḽi na maanḓa. Ri a zwi ḓivha uri mulaedza wa Bivhili u na maanḓa u fhira zwoṱhe zwine ra nga zwi amba.—Vhaheberu 4:12.
16, 17. (a) Ri nga sumbedza hani uri a ri fheli mbilu nahone ri a pfesesa? (b) Ri nga dzula hani ro livhisa ṱhogomelo kha vhuḓinḓa hashu?
16 Maḓipfele na mavhonele ashu. U ṱalukanya zwi ri thusa u langa maḓipfele ashu musi ri fhasi ha mutsiko, nahone zwi ri thusa u sa ṱavhanya u “sinyuwa.” (Yakobo 1:19) Musi vhathu vha tshi ri khakhela, ri lingedza u pfesesa zwine zwa ita uri vha ambe na u ita zwithu nga yeneyo nḓila. Nga zwenezwo, zwi a leluwa u vha hangwela na u sa vha sinyutshela. (Mirero 19:11) U ṱalukanya zwi dovha zwa ri thusa u pfesesa. A ri lavheleli uri vhahashu vha tshinnani na vha tshisadzini vha vhe vho fhelelaho. Nṱhani hazwo, ri humbula uri vha nga vha vhe na thaidzo dzine ra sa dzi pfesese nga vhuḓalo. Ro ḓiimisela u thetshelesa mavhonele avho. Musi ri tshi ita nga u ralo, ri imanyana, zwine zwa amba uri a ri kombetshedzi uri hu itwe zwine ra funa.—Vhafilipi 4:5.
17 Matshilele ashu. Ri a zwi ḓivha uri u huwelela mafhungo maḓifha ndi ndugelo khulwane ine ra vha nayo. Nga zwenezwo, ri ṱoḓa u dzhia phetho ine ya ḓo ri thusa u dzula ro livhisa ṱhogomelo kha vhuḓinḓa hashu. Ri khetha u vhea Yehova u thoma vhutshiloni hashu. Ri tshila vhutshilo vhu leluwaho u itela uri ri kone u shumisa tshifhinga tshashu na nungo u itea u huwelela mafhungo maḓifha, vhufhelo vhu sa athu u swika.—Mateo 6:33; 24:14.
18. Ri nga bvela hani phanḓa lwendoni lwashu lu yaho vhutshiloni vhu sa fheli, nahone no ḓiimisela u ita mini?
18 Zwi takadza lungafhani u guda nga ha dziṅwe pfaneleo dzavhuḓi dza Yesu! Edzani u humbula nḓila ine ra nga vhuyelwa ngayo nga u vhala dziṅwe pfaneleo dzawe na u guda nḓila ine ra nga fana ngayo nae. Nga zwenezwo, kha ri ḓiimisele u edzisa Yesu. Musi ri tshi ita nga u ralo, ri ḓo bvela phanḓa lwendoni lu yaho vhutshiloni vhu sa fheli nahone ri ḓo sendela tsini-tsini na Yehova.
^ par. 2 Petro ya u thoma 1:8, 9 yo ṅwalelwa Vhakriste vha re na fulufhelo ḽa u tshila ṱaḓulu. Naho zwo ralo, maipfi a Petro a dovha a shuma kha Vhakriste vha re na fulufhelo ḽa u tshila tshoṱhe kha ḽifhasi.
^ par. 9 U itela u wana tsumbo ya vhathu vhe vha sumbedza tshivhindi musi vho sedzana na milingo, sedzani Tshiingamo tsha ḽa 1 December, 2000, masiaṱari 24-28; Awake! ya ḽa 22 April , 2003, masiaṱari 18-21; na ḽa 22 January , 1995, masiaṱari 11-15.


text:
Namusi kha Iketsetse – Zenzele, Dinah o dovha hafhu, u dzhenisa TT khomboni nga drama yawe. Zack o di imisela u aluwa sa ramabindu.
Ri khou fhululedza vho Konanani Musekwa vhe vha wina R4000 kha mutatisano washu na vhala vhe vha wina airtime.
Zwino ndi tshifhinga tsha u wina dzi vautshara dza airtime kana pfufho gute ya vhege ya ndeme ya R4000 arali vha tshi nga fhindula hedzino mbudziso dzine vha tou khetha phindulo.
Ndi vhugai tshelede ine TT a fanela u dzula e nayo kha Money Market akhaunthu tshfhinga tshothe?
A. R5
B. R350
C. R20 000
U dzhenela mutatisano, kha vha smse A, B kana C khathihi na dzina na tshifani tshavho na nomboro ya ID yavho kha 31532. Houno mutatisano u khou fela nga Lavhuvhili nga dzi 06 October 2015.


text:
Jisas Ri Himache Le Wui Tau
1
Jisas Gotri Himamwale kipe humbwewa tano tini mwanji funda ri bwani ri mendiro
1 Seꞌe, Tiofilas, ka imbihumbwa a kairo chengi oti Jisas to wosiro ele sumbu ga ele hima ni ri ondiyakandiyandaro mwanji tini a kairo. 2 A kaini ani ambwero mwanji jipe naha ti, oti Gotri Himamwale Jisas ni sawesiwani ele ri himache rihi naro leni wu rano tau tini kwambu tiki wunu ri sawero. Wosiwani Gotri rini rani hewen ko tiki ya rini rakau. 3 Jisas metengei naha amwaka ti ri mendini me yapweke tiki ri haro. Wosinumbwa ele ri himache mu tiki gumwa kumbwa ya ri sukwa. Ri sukwasini sumbu miyafo ya ri wosi, wowa apa wu hambwa kinani, rini ri haro ti ri ai sairo. Ete ri dawani gisi ti 40 ki rini wu heiwani, Gotri kwambu ni ya wunu ri sawe. 4 Rini wunu ga ete ri dani kwambu tiki ya wunu ri sawe, “Apa kunu Jerusalem ko ti ku hanjaꞌai kei. Ma ku dani ai yapai kunu ha kinani ri bwasiro mwaꞌambwe ti ku nikisinda. Ani okwe ka imbihumbwa kunu a sawe to, 5 ‘E, Jon to ele himiyama hurahama ni fwa minde tiki uku o wunu ri yasiro. Woro gisi miyafo i hinga Gotri Himamwale kipe ki kunu yasino.” ’
6 Ka gisi ki ele ri himache funda ete wu wausini ya rini wu sili, “Apukolaka, do gisi kumbwa mini Isurel hima kupu lei king apukolaka mi waꞌaisini funda nunu mi aulinoꞌo?” 7 Ete wowani mwanji wasa ti ya wunu ri sawe, “O kui tau mina. Ai Yapai ri owero gisi ti kunu ku hikisandau. Rinjenga o sumbu sukwano gisi tini ri hambwandau. 8 Woroti, ma ku mendi, gisi miyafo i hinga Gotri Himamwale kipe kunu tambwa sikawambwa apa kwambu ti ku toro sindau. Wosinumbwa ai mwanji ti Jerusalem ko tiki ku bwani, e, ele Jutiya mapwa ku bwani, ele Sameriya mapwa ku bwani ini do nuwe laka hinga ete funda ku chikino.”
Jisas hewen ko tokwe ri rauro
9 Ele mwanji hinga ri bwani ri humbusiwani ele hima miya rini numbwa wu misindawani ya ri rau. Ri rauwani niri wamwa ti hiki hinga tito sikani ya rini rakau. Ete wowani wunu ya rini wu hei ki heifu. 10 Ri rausiwani wunu niri tini ete wu maundawani o gisi naha kumbwa hima fopi fisi wunu ga ya fi eti. Hima mwe pi fini nikaꞌari wamwa tini fi injiro. 11 Woro findo ya fi sawe, “Kunu Galili pe hima le, hinde wowani ku etisini niri tini ku maundau? O ku heiwani raundau Jisas, oti Yapai Gotri to hewen ko tokwe ai rini rakaundau. Ichai, do ri rauwani ku heiro hingambwa o ri ai takonda.”
Jutas tau wa ti hima forini rini wu esiro
12 O hinga fi bwasiwani ele hima o kimba, hi ti Olif, oti wu hanjaꞌaisini Jerusalem ko tokwe ya wu i. Ka kimba hi ti Olif, oti Jerusalem ko tini takaisini dau, himati gisi tiki Juta hima kupu leni ohounawani wu indau numbo fai hinga wu iro. 13 Ele hima wu ini Jerusalem ko laka ti wu raruni wui me aka ki kiheiye aka tipa wuhi tiki ya wu rau. Hi wuhi le kale: Pita, Jon, Jemis, Anduru, Filip hima pi Tomas, Batolomiyu hima pi Matiyu, Jemis yapai rihi Alafiyas, Saimon Jutiya ko keke gangambanindau hima, Jutas yapai rihi Jemis. 14 Kale hima tiya hinga wunu sembe funda naha wu hambwani Gotri ni wu uchahambwandani ya wu da. E, himiyama le, Mariya Jisas ri nuwai, Jisas ri hipache le, wunu okwe funda wu wausini Gotri ni ya wu uchahambwanda.
15 O gisi ki Pita ri saini ele ri hiparakambwe lei nindo tiki ri etisini mwanji fo ya ri bwakonda. Hima mwe le wu wausini wu daro ti 120 hinga. 16 Pita ya ri sawe, “Ai hiparakambwe le, mwanji foti Gotri chengi tiki dau ti, imbihumbwa Gotri Himamwale kipe tito Defit takisopo tiki bwaro. Rini Jutas ni ri bwaro. Kari hima to Jisas ni toroni injiro hima leni numbo tini ri mekusiro. Woroti apa o sumbu chengi tiki kaisiro hinga siraro. 17 Imbihumbwa Jutas nunu ga ichiꞌuchandaro hima. Rini okwe dohaꞌa tau funda nunu ga ri raro.” Pita o hinga ya wunu ri sawe. 18 Kari hima Jutas nuwe tipa foti ri raro ti ya mwe ti kapwa sumbu tini wungwa ri jiro. O nuwe tipa ri rasini ri onjohokinani mwarimwari nuwe tiki ri raiwani sembe rihi ti fikakoni setuwapu hinga tinda ete nuwe tiki ya sika. 19 O hinga rini wosiwanumbwa Jerusalem pe hima le o sumbu ni ya wu hambwa. Wosini ka nuwe tipa wui mwanji tiki ka hinga wu uchandau, Akeletama. O mwanji jamekowa ka hinga, “Hima fi sikaro nuwe.”
20 Wosini Pita ya ai sawe, “Dohaꞌa mwanji imbihumbwa Sam chengi tiki kairo ti ka hinga:
“Aka rihi ti sa nimba da.
Hima fori apa o aka rihi ki da kei.”
Sam chengi tipa fotiki kairo mwanji fo ka hinga ai sawero:
“Hima forito ri tau wa tiki sa eti.”
21 “O keke apa hima forini nui nindo tiki nu wakini Juta ri tau wa tiki nu esino. Jisas Apukolaka ga ichiꞌuchandani ri wosindaro sumbu hinga ni heiro hima forini nu esino. 22 Jon imbihumbwa ele himiyama hurahama ni uku ti yasindawani Jisas tau mu ti ri rasaisini ete ri ra ra ri ta tani Gotri Jisas ni rakauro gisi tiki ya ri ambwe. O sumbu hinga tinda heiro hima forini apa nu esino. Wosiwambwa apa do tau nu randau tau hinga ri rani ai sairo Jisas hi tini ri saweno.”
23 Pita o hinga ri bwani hima fisi ya wu esi. Fori Josep, Basapas hi ba fo rini uchandau, hi rihi foti Jasitas. E, hima fori Mataiyas. 24 Wosini Gotri ni ka hinga ya wu uchahambwa, “Apukolaka, mindombwa ele hima i sembe mi hambwandau. Apa ma nunu mekusi, hinde na hima ni nunu mi ondiyasino, 25 wosiwa Jutas wa tiki ai etisini do mi himache tau hinga ri rano? Jutas dohaꞌa tau mihi hanjaꞌaisini ri hani ri iro.” 26 Wosini Gotri ni wu uchahambwasini fini keke tapa wuhi wu rasaiwani Mataiyas to Gotri okokona ya ri eti. Wowani ele tapaꞌangi tapaꞌangi hatachi funda himache lenga ya ri eti.


text:
XIDJONDZO 3
Xana Bibele Lita hi ka Xikwembu Hakunene?
1. I mani angatsala Bibele?
Mahungu yotsakisa ya leswaku vanhu vatahanya hilaha kungaheliki laha misaveni matsaliwe ka Bibele. (Tipisalema 37:29) Bibele livumbiwa hi 66 wa mabuku ya matsongo. Xikwembu xitirhise kolomu ka 40 wa vavanuna leswaku vamatsala. Mabuku yosungula ya 5 matsaliwe hi Moxe ka 3.500 wa malembe lama hundzeke; abuku la wugamu litsaliwe hi mupostola Yohane ka 1.900 wa malembe lama hundzeke. Xana aswita hi ka mani hinkwaswu leswi vaswitsaleke? I Xikwembu axivulavula ni vatsali va Bibele hi kutirhisa moya wa xona lowokwetsima. (2 Samuwele 23:2) Avatsala mimpimisu ya Xikwembu kungali ya vona. Hikolaho, hingagimeta hi kuvula leswaku Yehovha hi yena mutsali wa Bibele. — Lerha 2 Timotiya 3:16; 2 Petro 1:20, 21.
2. I yini lexingahi kholwisaka leswaku leswinga Bibeleni i ntiyisu?
Haswitiva leswaku Bibele lita hi ka Xikwembu hikuva leswi liswiprofetaka hi wumundzuku swahetiseka. Anga kona munhu lweyi angakotaka kuswimaha leswo. (Yoxuwa 23:14) I Xikwembu xa matimba hinkwawu ntsena lexinga kotaka kuprofeta hi wumundzuku la vanhu switlhela swihetiseka. — Lerha Esaya 42:9; 46:10.
Aku na kukanakana ka leswaku buku lolelo, lelihumaka ka Xikwembu, lihlawulekile. MaBibele yotlula mabiliyoni mambirhi mahangalasiwile hi tirimi letitlulaka 450. Hambileswi linga la khale, lapfumelelana ni siyensiya. Naswona ka 40 wa vavanuna lavangali tsala, anga kona angalwisana ni leswi tsaliweke hi mun’wani. * Kuyengetela lanu, alirhandzu leli Bibele lilidjondzisaka li ni matimba yoyampsisa wutomi la vanhu. Swilo leswi hinkwaswu swikholwisa vanhu votala leswaku Bibele i Ritu la Xikwembu. — Lerha 1 Vatesalonika 2:13.
3. Xana Bibele livulavula hi yini?
Bibele livulavula ngopfu hi mahungu yotsakisa ya leswaku Xikwembu xi ni makungu ya lirhandzu hi vanhu. Litlhela lihlamusela ndlela leyi mfanelo ya vanhu yohanya hilaha kungaheliki amisaveni leyinga paradeyisi yilahlekeke ha yona ni leswi Xikwembu xingataswi mahaka leswaku xitlhela xiyivuyisa. — Lerha Nhlavutelo 21:4, 5.
Nakambe Ritu la Xikwembu li ni minawu ni switsundzuxu. Kuyengetela lanu, li ni swikombisu swa ndlela leyi Xikwembu xivakhomaka ha yona vanhu. Ka swikombisu sweswo ungadjondza leswaku Xikwembu i munhu wa njhani. Hi ndlela yoleyo, Bibele lingakupfuna leswaku uxitiva Xikwembu, litlhela likuhlamusela ndlela leyi ungavaka munghana wa xona ha yona. — Lerha Tipisalema 19:7, 11; Yakobo 2:23; 4:8.
4. Xana ungalitwisisa njhani Bibele?
Broxura leli litakupfuna kutwisisa Bibele hikuva litirhisa endlelo leli Yesu alitirhiseke. Loko avula versikulu yokarhi ya le Bibeleni aatlhela anyikela “nhlamuselo ya Matsalwa.” — Lerha Luka 24:27, 45.
Mahungu yotsakisa lamataka hi ka Xikwembu mathova mbilu swinene kutlula nchumu wihi na wihi. Kambe vanhu van’wani avamatsakeli naswona vanyenyentseka hi wona. Sweswo swingakutsemi nhlana. Ntshembo wa wena wotikhorisa hi wutomi lelingaheliki laha misaveni wutitshege hi kuva uxitiva kahle Xikwembu. — Lerha Yohane 17:3.
^ ndz. 3 Vona broxura lelinge Buku ya Vanhu Hinkwavo.


text:
Naa Ni A Zwi Humbula?
Naa no vhala nga vhuronwane thero dza zwenezwino dza Tshiingamo? Vhonani arali ni tshi nga fhindula mbudziso dzi tevhelaho:
Zwi amba mini u bvumba u tshi shumisa Bivhili, nahone Vhakriste vha fanela u zwi dzhia hani?
U bvumba u tshi shumisa Bivhili ndi maitele a u vhala ndimana huṅwe na huṅwe hune wa vula khayo Bivhilini, u na fulufhelo ḽa uri ndimana ine wa vula khayo i ḓo u thusa u sedzana na vhuleme. Vhakriste vha ngoho a vha iti zwithu zwa manditi. Nṱhani hazwo, vha guda Bivhili u itela u vha na nḓivho yo teaho na u wana vhulivhisi vhu bvaho ha Mudzimu.—12/15, siaṱari 3.
“Shango” ḽine ḽa ḓo fhira ndi mini?
“Shango” ḽine ḽa ḓo fhira ndi vhathu vha re shangoni vhane vha tshila nga nḓila i sa tendelani na zwine Mudzimu a zwi funa. (1 Yoh. 2:17) Ḽifhasi na vhathu vha fulufhedzeaho vha ḓo ponyoka.—1/1, masiaṱari 5-7.
Naho Abele o fa, u kha ḓi amba na riṋe nga nḓila-ḓe? (Vhaheb. 11:4)
U amba na riṋe nga lutendo. Ri nga guda khae na u edzisa lutendo lwawe. Tsumbo yawe i kha ḓi shuma.—1/1, siaṱari 12.
Ndi kha masia afhio ane ra fanela u a ṱhogomela u itela uri ri si ḓisendedze kule na Mudzimu?
Maṅwe masia ndi a tevhelaho: mushumo washu wa u ḓitshidza kana buḓo, mitambo na u ḓimvumvusa hune ra hu khetha, u ḓikonanya na shaka ḽo bviswaho tshivhidzoni, u shumisa thekinolodzhi, u vhilaela nga mutakalo washu, mavhonele a si avhuḓi nga ha tshelede nga nṱhani ha vhuimo hashu.—1/15, masiaṱari 12-21.
Ri nga guda mini kha u ḓiṱukufhadza ha Mushe?
Nṱhani ha u tendela vhuimo hawe vhu tshi ita uri a ḓikukumuse, Mushe o ḓitika nga Mudzimu, hu si nga ene muṋe. Ri songo vhuya ra tendela maanḓa, vhuimo kana vhukoni hashu ha nzulele zwi tshi ri ita uri ri ḓikukumuse; nṱhani hazwo, ri fanela u fulufhela Yehova. (Mir. 3:5, 6)—3/1, siaṱari 5.
Vhane vha ḓo vuswa vha ḓo dzula ngafhi?
Tshivhalo tshiṱuku—tsha vha 144 000—tshi ḓo dzula ṱaḓulu. Vhanzhi vhane vha ḓo vuswa vha ḓo tshila kha ḽifhasi, vha na tshilavhelelwa tsha u tshila lwa tshoṱhe.—5/1, siaṱari 6.
Zwo vha zwi tshi amba mini uri Vhaisiraele vho vha vha songo ‘rubiswa dzimbilu’? (Yer. 9:25)
Vho vha vhe mashandukwa nahone vho vha vha tshi fanela u bvisa zwe zwa ita uri mbilu dzavho dzi rindile—mihumbulo yavho, lufuno lwavho, kana zwiṱuṱuwedzi zwe zwa vha zwi tshi lwisana na zwa Mudzimu. (Yer. 5:23, 24)—3/15, masiaṱari 9-10.
Yesu o vha hani tsumbo ya we a vha na vhutshilo ha ndeme?
O vha e na ndivho vhutshiloni, ya u ita zwi funwaho nga Mudzimu. O vha a tshi funa nga maanḓa Khotsi awe na vhathu. Nga zwenezwo, Yesu o vha a tshi zwi ḓivha uri Khotsi awe u a mu funa nahone u a mu takalela. Zwenezwo ndi khoṋololo ya u wana vhutshilo ha ndeme.—5/1, masiaṱari 4-5.
Tshipiḓa tsha ndangulo ya Mudzimu ya kha ḽifhasi tshi katela mini?
Tshi katela Tshigwada tshi Langaho, komiti dza davhi, vhalavhelesi vha dalelaho, zwigwada zwa vhuhulwane, zwivhidzo na Ṱhanzi iṅwe na iṅwe.—4/15, siaṱari 29.
“Thavha ya muṱwari” yo fhanduwa nga muhumbulo ufhio?
“Thavha ya muṱwari” i imelaho vhuvhusahoṱhe ha Yehova, i fhanduwa nga muhumbulo wa uri Yehova o tika miṅwe Muvhuso wo khetheaho vhukuma. Wonoyu muvhuso wa vhuvhili, ndi Muvhuso wa Messia une Yesu Kristo a ḓo vhusa khawo. (Sak. 14:4)—2/15, siaṱari 19.
Naa Vhaisiraele vho vha vha tshi vhulaha vhathu vho tshinyaho nga u vha fhahea kha danda?
Hai. Dziṅwe tshaka dza kale dzo ita zwenezwo, fhedzi hu si Vhaisiraele. Tshifhingani tsha Maṅwalo a Luheberu, kanzhi vhaitazwivhi vho vha vha tshi thoma nga u vhulahwa, vha kanḓwa nga matombo. (Lev. 20:2, 27) Ngauralo, tshitumbu tshi nga kha ḓi fhahewa kha danda sa tsevho kha vhaṅwe.—5/15, siaṱari 13.
Ndi ngani mulalo shangoni u tshi konḓa?
Naho vhathu vho no khunyeledza zwithu zwinzhi zwavhuḓi, a vho ngo sikwa vhe na vhukoni ha u ḓivhusa. (Yer. 10:23) Sathane u langa shango, ngauralo vhathu vha kundelwa u ita uri hu vhe na mulalo. (1 Yoh. 5:19)—7/1, siaṱari 16.


text:
Timfanelo ta ximunhu
Xiyenge xa vumbirhi xa Vumbiwa ra Afrika Dzonga xi hlanganisa Timfanelo ta Ximunhu, vumbiwa leri sirhelelaka timfanelo leti hlanganisaka, vumunhu, vupolitiki ku hlanganisa timfanelo ta rihanyo na manindzu. Timfanelo leti nga eka vumbiwa to tirhisiwa eka milawu hinkawyo, naswona ti boha marhavi hinkwawo ya mfumo, kuhlanganisa vurhangeri bya tiko, phalamende na Tihuvo tanawu.
Vumbiwa ro sungula ra Timfanelo ta ximunhu laha Afrika Dzonga, a tikumeka eka xiyenge xa vunharhu xa vumbiwa ra xinkarhana ra lembe ra 1993, leri simekiweke tani hi xiphemu xa mbulavuriswano wo herisa mfumo wa xihlawuhlawu.[1] Vumbiwa ra sweswi risimekiwe hi 4 Nyenyankulu 1997.
Nxaxamelo wa Timfanelo
Ndzingano
A ku nge vi na xi hlawuhlawu ehenhla ka wena. Kambe pfhumba ro ringananisa emintirhweni (affirmative action) na xihlawuhlawu xo twala swa pfumeleriwa.
Hinkwerhu ha ringana emahlweni ka nawu naswona a ku nge vi na xihlawuhlawu ehenhla ka hina.
Xindzhuti xa Ximunhu
Xindzhuti xa wena xi fanele ku hloniphiwa no sirheleriwa.
Hinkwerhu hi na Xindzhuti xa Ximunhu lexi faneleke ku hloniphiwa.
Vutomi
U na mfanelo ya vutomi
Hinkwerhu hi na mfanelo wa vutomi.
Ntshuxeko na Vuhlayiseki bya munhu
A wu nge pfaleriwi u nga tengisiwi,u xanisiwa kumbe ku tshinyiwa hi ndlela leyi nga riki kahle. Madzolonga ya le mindyangwini a ya pfumeleriwi.
A wu nge khomiwi u pfaleriwa kuri hava ku tengisiwa kumbe ku xanisiwa hi ndlela yin’wana.
Vuhlonga na Nsindziso wa ntirho
Vuhlonga na Nsindziso wa ntirho a swi pfumeleriwi.
A wu nge tshikileriwi hi vuhlonga kumbe nsindziso wa ntirho.
Xihundla
A wu nge sechiwi kumbe kaya ra wena ri sechiwa kumbe ku sechiwa nhundzu ya wena.
Mfanelo ya wena ya xihundla yi katsa miri wa wena, ndyangu na nhundzu.
Ntshuxeko wa vukhongeri, ku tshembhela na mavonelo
U nga tshembhela no ehleketa swihi na swihi leswi u swi lavaka naswona u nga landzelela vukhongeri lebyi u byi tsakelaka.
U na mfanelo ku ehleketa, ku tshembha no khongela hi ndlela yihi na yihi leyi u yi tsakelaka.
Ntshuxeko wo Humesela mavonelo
Vanhu hinkwawo (ku katsa na vamahungu) va nga vula leswi va swi tsakelaka.
U na mfanelo wo vula, ku hlaya no dyondza swin’wana na swin’wana leswi va swi hlawulaka kambe mbhulavulo wa rivengo a wu pfumeleriwi.
Hlengeletana, Ku kombisa kuvilela, Phiketa na Xivilelo
U nga kombisa ku vilela, phiketa no yisa xivilelo. Kambe u fanele ku endla leswi hi ku rhula.
U na mfanelo wo hlengeletana hi ku rhula, ku kombisa ku vilela.
Ntshuxeko wa Xinghana
U nga va na xinghana na mani namani kuya hi leswi u swi lavisaka xiswona.
U na mfanelo wo va na xinghana na mani na mani.
Timfanelo ta Xipolitiki
U nga seketela nhlangano wa tipoliti lowu u wu tsakelaka. Loko u ri muaka tiko, no va na kwalomu ka 18 wa malembe u nga vhota.
U nga vumba nhlangano wa tipolitiki, u va na hofisi no vhotela nhlangano wihi na wihi eka minhlawulo leyi ntshuxekeke no va kahle.
Vuaka-tiko
Vuaka-tiko bya wena a byi nge susiwi eka wena.
Ku hava muaka-tiko loyi a nga tsoniwa vuaka-tiko.
Ntshuxeko wo Famba-famba na Vutshamo
U nga ya no tshama kwihi na kwihi laha Riphabliki ra Afrika Dzonga.
U na mfanelo yo nghena no huma laha Riphabliki hi ku tsakela ka wena.
Ntshuxeko wa Bindzu, Ntirho na Xiphrofexini
Unga endla ntirho wihi na wihi lowu u wu tsakelaka.
U na mfanelo yo hlawula ntirho wihi na wihi wa swa nawu kumbe ntirho hi ndlela yo ntshuxeka.
Vuxaka bya swa Mintirho
U nga joyina minhlangano ya vatirhi no tereka
Mutirhi un’wana na un’wana na muthori u na mfanelo wo kondletela no kanerisana ku yisa emahlweni swikongomelo swa vona.
Mbango
U na mfanelo ya mbango lowu tengeke U na mfanelo to yo sirheleriwa, mbango lowu tengeke.
Nhundzu
Nhundzu ya wena yi nga tekiwa ntsena eka wena loko ku landzeleriwe milawu leyi faneleke.
Ku hava munhu loyi a nga tsoniwaka nhundzu, handle ka loko ku landzeleriwe nawu wa mani na mani.
Tindlu
Mfumo wu fanele ku vona leswaku vanhu va kuma tindlu ta kahle.
U na mfanelo yo kuma yindlu leyi faneleke.
Nhlayiso wa swa Rihanyo, Swakudya, Mati na Nsirhelelo wa Vaaki
Mfumo wu fanele ku vona leswaku u kuma swakudya na mati, Nhlayiso wa Rihanyo na nsirhelelo wa vaaki.
U na mfanelo ya rihanyo ra kahle, swakudya leswi eneleke na mati na nsirhelelo wa vaaki
Vana
Vana va malembe ya le hansi ka 18 va na timfanelo to hlawuleka, ku fana na mfanelo wova va nga xanisiwi.
N’wana un’wana na un’wana u na mfanelo yo va na vito etikweni na nsirhelelo eka ku xanisiwa no va ku tlangiwa hi yena.
Dyondzo
U na mfanelo ya dyondzo ya mani na mani, ku katsa dyondzo ya lavakulu, hi ririmi ra wena (loko leswi swi koteka).
U na mfanelo yo kuma dyondzoya mani na mani hi ririmi ra ximfumo leri u ri tsakelaka.
Ririmi na Ndzhavuko
U nga tirhisa ririmi ra wena ku, na kulandzelela ndzhavuko lowu u wutsakela.
U na mfanelo yo tirhisa ririmi leri u ri tsakelaka no tlangela ndzhavuko wa wena.
Ndzhavuko, Vukhongeri na Miganga ya swa Lingwisitiki
Miganga yi nga tiphina hi mindzhavuko ya yona; va landzelela vukhongeri bya vona, no tirhisa ririmi ra vona.
U na mfanelo yo vumba, joyina no hlayisa mintlawa ya swa vona ya ndzhavuko, lingwisitiki na vukhongeri lebyi va byi tsakelaka.
Ku fikelela mahungu
U na mfanelo yo fikelela mahungu wahi na wahi lawa mfumo wunga na wona.
U nga fikelela mahungu lawa yanga na mfumo ku sirhelela timfanelo ta wena.
Goza ra Mafambiselo ro twala
Magoza hi mfumo ya faneleku twala.
U na mfanelo ya goza ra mafambiselo leri nga le nawini, ro twala no va kahle.
Ku fikelela Tikhoto
U nga va na xiphiqo xa swa nawu lexi bohiweke hi khoto, kumbe xiyenge lexi fanaka.
U na mfanelo yo o loloxa minkwetlembetano ya swa nawu ekhoto kumbe eka ku tengiwa kun’wana loku nga voyamiki.
Ku khomiwa, ku Pfaleriwa na ku Hehliwa ka Vanhu
Mfanelo yo sirhelela vanhu lava khomiweke, khotsiweke kumbe ku hehliwa.
Loko u khomiwa, u na mfanelo yo miyela, ku yisiwa ekhoto ku nga si hela 48 wa tiawara na mfanelo wo va na muyimeri wa swa na nawu.
Kupimiwa ka milawu
Hinkwayo milawu leyi yi landza nawu wa misava,[2] naswon yi tirha eka hinkwavo lava tshamaka e Rhiphabliki ya Afrika Dzonga. Hinkwato timfanelo leti ti nga pimiwa loko swi twala ku endla tano.[3]
Swiyelanisi
- ↑ Cockrell, Alfred (July 1997). "The South African Bill of Rights and the 'Duck/Rabbit'". Modern Law Review 60 (4): 513–537. doi:10.1111/1468-2230.00096.
- ↑ Brice Dickson, "Human Rights in the 21st Century," Amnesty International Lecture, Queen's University, Belfast, 11 November 1999.
- ↑ Rautenbach, Malherbe. "Constitutional Law, 4th Edition," 2004. ISBN 978-0-409-05053-0


text:
Afrika-Dzonga
Riphabliki ya Afrika Dzonga (leyi tiviwaka na mavito-ximfumo manwana) i tiko leri e Dzongeni ra tiko-nkulu ra Afrika. Ribuwa ra Afrika Dzonga ri fikela kwalomu ka 2798 km[1][2] hi kuleha naswona ri hambanisa malwandle ya Atlantic na Indian Ocean.[3] Kuya e nwalungu wa Afrika Dzonga kuni Namibia, Botswana, Zimbabwe, Mozambhiki na Swaziland, kasi Mfumo wa Lesotho i tiko leri ti yimeleka leri rhendzeriweke hi Afrika Dzonga.[4]
Vanhu va ake e Afrika Dzonga ku ringana kwalomu ka malembe ya Dzana ra magidi yamalembe (100,000).[5] Hambiswiritano, ku thumbhiwa ka ntila wa le lwandle lowu hundzaka hi le Kapa, Nkomponi ya Madachi na le vuxeni bya Indiya ma akile xitichi xo wisa endzhawini leyi nga hetelela yi vitiwa Kapa (Cape Town) hi lembe ra 1652.[6] Kapa rivile e hansi ka vukolonyi bya manghezi hi lembe ra 1806. Vu vutla-tiko by matiko ya yuropa byi sungule ku ndlandlamuka kwalomu ka malembe ya 1820 loko Mabunu (lava akuri Madachi, Majarimani na Mafurhwa) na manghezi Vavutli va 1820 va koxa tiko ra le nwalungu na le vuxa-dyambu by tiko. Minkwetlembetano e xikarhi ka vaakatiko vosungula, maXhosa na maZulu, na va vutla-tiko va yuropa hi loko yi sungula. Hambiswiritano ku thumbhiwa, ka Dayimani endzhaku nsuku hiswona leswi sunguleke Nyimpi ya mabunu na manghezi laha va lweleke ku lawula mfuwo wa swi celwa swa tiko ra Afrika Dzonga. Hambileswi mabunu ma hluriweke, Afrika Dzonga yi kumile vutiyimeri byo ringanisela e hansi ka Britaniya hi lembe ra 1910. Mafambisele ya mfumo lawa ama ala manghezi, ma tiyisise vonele ra ku ti yimela loku heleleke loku fikeleriweke hi lembe ra 1961 loko Afrika Dzonga yi endliwa Rhiphabliki. Ntlawa lowu rhangeleke wa National Party wu yimise nawu wo yisa emahlweni ku hlawula hi rixaka lowu sunguriweke hi ma Dachi (lowu tiviweke hi ra apartheid), e henhla ka nkaneto lowu veke kona endzeni na le handle ka tiko. Hilembe ra 1990 phresidenti ya nkarhi wolowo F.W. de Klerk yi sungule ku herisa nawu lowu, naswona hi lembe ra 1994 nhlawulo wo sungula wa xi Demokrasi wu endliwile e Afrika Dzonga. Nhlawulo wolowo wu nyikile Nelson Mandela na ntlawa lowu fumaka, African National Congress matimba yo fuma.
Afrika Dzonga yi tiveka hi ku hambana-hambana ka tinxaka, tindzimi ta khume-nwe ta ximfumo leti tivekaka na Nawu-nkulu wa tiko.[3] Xinghezi xi vulavuriwa ngopfu e Afrika Dzonga eka timhaka ta ximfumo na mabinzu, hambiswiri tano i ririmi ra vunthlanu leri vulavuriwaka e mindyangwini.[3] Afrika Dzonga ri ni ku hambana-hambana ka tinxaka, laha kungani miganga yo tala Basa, Makula, na Makhaladi e Afrika hinkwayo. Hambi leswi kwalomu ka 79.6% wa xithsungu xa vanhu e Afrika Dzonga kunga vanhu va ntima, Exikarhi ka lembe ra 2007, nstengo wa xitshungu xa Afrika Dzonga a wuri kwalomu ka 47.9 wa timilliyoni.
Matimu
hina matsonga -machangani hi tsakile ngopfu loko hi nghena laha ka internet hi kuma leswaku, ririmi ra hina na rona ri kona laha. futhi ku tirha na valungu man ,man,man, harhedzi.marha leswi ti group ta kona ti tirhisaka xiswona, a swi twisiseki
Namina Nitsake ngopfu ku kuma ririmi ramina laha ka internet. natinyungubyisa hikuva mustonga wa xiviri
Swikombo swa le handle
Mintsaho
- ↑ "South African Maritime Safety Authority". South African Maritime Safety Authority. Retrieved 2008-06-16.
- ↑ "World Factbook - Coastline". CIA. Retrieved 2008-06-16.
- ↑ 3.0 3.1 3.2 "South Africa Fast Facts". SouthAfrica.info. April 2007. Retrieved 2008-06-14.
- ↑ "Encyclopædia Britannica Online". Encyclopædia Britannica, Inc.
- ↑ "A Short History of South Africa". SouthAfrica.info. Retrieved 2008-06-14.
- ↑ "African History Timeline". West Chester University of Pennsylvania.


text:
Vukhongeri
Vukhongeri i nxaxamela wa mindzhavuko ya matikhomele, swi endlo, mavonele, matsalwa yo kwetsima, tindzhawu to kwetsima na mafambisele ya vutomi ya vanhu.[1] vukhongeri byo hambana hambana byi nga katsa ku mbe ku pfumala swiyenge leswi hlanganisaka "Vukwembu",[2] "swilo leswi kwetsimaka",[3] "Ripfumelo",[4] "Xivumbiwa kumbe swivumbiwa swa matimba swa moya"[5] kumbe muxaka wokarhi wa "ku nga heli naswona swi tisa matimba eka vutomi."[6]
Swiendlo swa vukhongeri swinga katsa switoloveto, kuchumayela, switsundzuxo na vugandzeri (bya Xikwembu/Swikwembu), maganzelo, minkhuvo, kuthwasa, mintirho ya rifu, mintorho ya micato, kukhongela, vunanga, kuhlanganisa na mindzhavuko ya vanhu. Vukhongeri byi na matimu yo kwetsima na swiviko. leswi hlayisiweke eka matsalwa yo kwetsima, na swifungo, na tindzhawu, leswi swi ringetaka ku nyika xivangelo xa vutomi. Vukhongeri byi nga thlela byi va na switori swa xikombiso, leswi van'wana va malandza va tshembaka leswaku swa ntiyiso, leswi nga na xikongomelo xo hlamusela masungulo ya vutomi, ntumbuluko na swin'wana. Ripfumelo, ehenla ka swivangelo, rivoniwa tani hi xivangelo xa tidyondzo ta Vukhongeri.[7] Ku na kwalomu ka 10,000 wa tinxaka ta vukhongeri emisaveni hinkwayo.[8] kwalomu ka 84% wa va aki va misava va pfumela eka yin'we ya nthlanu wa vukhongeri, kunga Vukreste, Vusurumani, Vuhindu, Vubhudha na vukhongeri bya ndzhavuko.[9]
Kuya emahlweni ka nhluvuko na sayensi, ku vangele leswaku vukhongeri byi soriwa ngopfu e manguveni lawa, hambileswi vanhu van'wana vanga pfuleki eka vukhongeri.[10] Tidyondzo ta vukhongeri ti hlanganisa, Vufundhisi, tidyondzo ta sayensi ni vukhongeri. Tidyondzo leti ti hlamusela matumbulukelo na matirhele ya vukhongeri.
Swiyelanisi
- ↑ Geertz, C. (1993) Religion as a cultural system.
- ↑ James, W. (1902) The Varieties of Religious Experience.
- ↑ Durkheim, E. (1915) The Elementary Forms of the Religious Life.
- ↑ Tillich, P. (1957) Dynamics of faith.
- ↑ Vergote, A. (1996) Religion, belief and unbelief.
- ↑ Paul James & Peter Mandaville (2010). Globalization and Culture, Vol. 2: Globalizing Religions. London: Sage Publications.
- ↑ Faith and Reason by James Swindal, http://www.iep.utm.edu/faith-re/
- ↑ African Studies Association; University of Michigan (2005). History in Africa (Volume 32 ed.). p. 119.
- ↑ Pew Forum on Religion & Public Life.
- ↑ "Religiously Unaffiliated". The Global Religious Landscape. Pew Research Center: Religion & Public Life. December 18, 2012.


text:
NHLOKOMHAKA YA XIFUNENGETO
Xana Bibele Ko Va Buku Leyinene Ntsena?
Bibele yi hetiwe ku tsariwa kwalomu ka malembe ya magidi mambirhi lama hundzeke. Ku sukela kwalaho, tibuku tin’wana to tala ti ve kona ti tlhela ti hundzeriwa hi nkarhi. Kambe a swi tano hi Bibele. Xiya leswi landzelaka.
Bibele yi pone ko hlayanyana ku herisiwa hi vanhu lava nga ni vulawuri. Hi xikombiso, hi ku ya hi buku leyi nge An Introduction to the Medieval Bible, eminkarhini ya khale, ematikweni lawa vanhu va kona a va tivula Vakreste, “ku va munhu a va ni Bibele a tlhela a yi hlaya hi ririmi ra xintu [ririmi leri tolovelekeke] a swi vonaka swi fambisana ni vugwinehi ni ku xandzuka.” Swidyondzi leswi hundzuluxeleke Bibele hi tindzimi ta xintu kumbe leswi khutazeke vanhu ku hlaya Bibele swi veke vutomi bya swona ekhombyeni. Swin’wana swa swona swi dlayiwile.
Hambileswi Bibele yi veke ni valala vo tala, i buku leyi hangalasiweke swinene ku tlula tibuku hinkwato naswona ya ha ya emahlweni yi hangalasiwa. Ku ringanyetiwa leswaku ku kandziyisiwe tikopi ta Tibibele ta kwalomu ka tibiliyoni ta ntlhanu ti helerile kumbe ti nga helelanga hi tindzimi to tlula 2 800. Sweswo swi hambana ngopfu ni tibuku ta filosofi, ta sayense ni tin’wana tanihi leswi tona ti hangalasiwaka hi mpimo wutsongo naswona ti hatlaka ti hundzeriwa hi nkarhi.
Bibele yi pfune ku hlayisa ni ku antswisa tindzimi tin’wana leti yi hundzuluxeriweke ha tona. Vuhundzuluxeri bya Xijarimani lebyi hundzuluxeriweke hi Martin Luther, byi ve ni nkucetelo lowukulu eka ririmi rolero. Nkandziyiso wo sungula wa King James Version wu hlamuseriwe tanihi “buku leyi veke ni nkucetelo lowukulu eka leti tshameke ti kandziyisiwa” hi Xinghezi.
Bibele yi wu “khumbe swinene ndhavuko wa matiko ya le Vupeladyambu, a yi khumbanga vukhongeri ni mikhuva ya byona ntsena kambe yi tlhele yi khumba ni mintirho leyi vanhu va yi endlaka, tibuku, nawu, tipolitiki ni swin’wana swo tala.”—The Oxford Encyclopedia of the Books of the Bible.
Byebyo ko va vumboni byin’wana lebyi endlaka Bibele yi hlawuleka. Hambiswiritano, ha yini yi dumile? Ha yini vanhu va veke vutomi bya vona ekhombyeni hikwalaho ka yona? Swivangelo swin’wana hi leswi landzelaka: Bibele yi ni rungula ra vutlhari ra ndlela leyi hi nga hanyaka ni ku va ni vuxaka lebyinene ni Xikwembu ha yona. Bibele yi hi pfuna ku twisisa leswi vangeke ku xaniseka ni mpfilumpfilu. Hambiswiritano, yi tshembisa leswaku swiphiqo sweswo swi ta hela, hambi ku ri ku paluxa ndlela leyi sweswo swi nga ta endleka ha yona.
Bibele Yi Ni Milawu Leyi Twisisekaka Ya Mahanyelo Ni Ya Ku Va Ni Vuxaka Ni Xikwembu
Dyondzo i ya nkoka. Mutsari wa phephahungu ra Ottawa Citizen ra le Canada u vule leswaku ‘hambiloko u ri ni tidiploma kumbe tidigri, sweswo a swi vuli swona leswaku u kota ku endla swiboho leswinene swa mahanyelo lamanene.’ Hi ku ya hi nkambisiso lowu endliweke hi khampani yo pfuna vanhu ya Edelman, vanhu vo tala lava dyondzekeke, ku katsa ni varhangeri va swa mabindzu ni mfumo, va ni vukanganyisi naswona va yiva, sweswo swi endla leswaku vanhu va nga ha va “tshembi varhangeri.”
Bibele yi dyondzisa ngopfu hi mahanyelo lamanene ni hi Xikwembu. Yi endla leswaku hi twisisa “ku tshembeka, vuavanyisi ni vunene, [ku nga] ndlela hinkwayo ya leswinene.” (Swivuriso 2:9) Hi xikombiso, wanuna loyi a nga ni malembe ya 23, loyi hi nga ta n’wi vitana Stephen, a ri ekhotsweni ePoland. Loko a ha ri kwale, u sungule ku dyondza Bibele naswona u tsakisiwe hi xitsundzuxo xa yona lexi twisisekaka. U tsale a ku: “Sweswi se ndza swi twisisa leswaku xi vula yini xiga lexi nge, ‘xixima tata wa wena ni mana wa wena,’ ndzi tlhele ndzi dyondza ku lawula ndlela leyi ndzi titwaka ha yona, ngopfungopfu ku hlundzuka ku tlula mpimo.”—Vaefesa 4:31; 6:2.
Nawu lowu Stephen a wu rhandzaka hi lowu kumekaka eka Swivuriso 19:11: “Kunene ku twisisa ka munhu ku vohlisa ku hlundzuka kakwe, naswona swi sasekile eka yena loko a nga wu tluli nawu.” Sweswi, loko Stephen a langutana ni xiyimo lexi tikaka, u ringeta ku anakanyisisa hi xona hi ndlela yo rhula a tlhela a tirhisa nawu lowu wa Bibele. U ri: “Ndzi kume leswaku Bibele i buku leyinene leyi kongomisaka.”
Maria, loyi a nga Mbhoni ya Yehovha u rhukaniwe hi wansati loyi a a ri ni xihlawuhlawu, loyi a vangeke hasahasa. Kambe ematshan’weni ya leswaku Maria a tlherisela, u ye emahlweni a ti fambela hi ku rhula. Wansati yoloye u sungule ku tisola hikwalaho ka leswi a swi endleke kutani a famba a lava Timbhoni. Endzhaku ka kwalomu ka n’hweti, loko a hetelele a vone Maria, u n’wi angarhile a tlhela a kombela ku rivaleriwa. Ku tlula kwalaho, u swi xiyile leswaku ku va Maria a rhurile a tlhela a tikhoma a ku ri hikwalaho ka vukhongeri byakwe. Ku ve ni vuyelo byihi? Wansati yoloye loyi a ri ni xihlawuhlawu, yena ku katsa ni swirho swa ndyangu wakwe swa ntlhanu va endle xiboho xo dyondza Bibele ni Timbhoni ta Yehovha.
Yesu Kreste u vule leswaku “vutlhari byi kombisiwa byi ri lebyi lulameke hi mintirho ya byona.” (Matewu 11:19) Hikwalaho, ku ni vumbhoni byo tala lebyi kombisaka leswaku milawu ya Bibele ya pfuna! Ya hi pfuna swinene. Yi “tlharihisa la nga riki na ntokoto,” yi “tsakisa mbilu” naswona yi “hatimisa mahlo,” hi ku hi kongomisa emahanyelweni ni le ka ku va ni vuxaka ni Xikwembu.—Pisalema 19:7, 8.
Bibele Yi Hi Hlamusela Hi Ku Xaniseka Ka Vanhu Ni Tinyimpi
Loko valavisisi va kambisisa vuvabyi lebyi hangalakeke swinene, va ringeta ku kuma leswi byi vangeke ni leswi endlaka leswaku byi hangalaka. Hilaha ku fanaka ku tirhisiwa nawu wolowo leswaku hi twisisa leswi endlaka vanhu va xaniseka ni leswi vangaka tinyimpi. Nakambe Bibele yi pfuna swinene, yi ni matimu ya vanhu vo sungula, laha swiphiqo swa hina swi sunguleke kona.
Buku ya Genesa yi hlamusela leswaku ku xaniseka ka vanhu ku sungule loko vanhu vo sungula va xandzukele Xikwembu. Va tihlawulele leswi nga swinene ni leswi hoxeke, ku nga mfanelo leyi nga ya Muvumbi wa hina ntsena. (Genesa 3:1-7) Lexi twisaka ku vava, ku sukela kwalaho vanhu va tekelele langutelo rolero ra ku tilawula. Vuyelo byi ve byihi? Ematin’wini ya vanhu a ku na ntshunxeko ni ntsako, kambe ku ni tinyimpi, ku tshikileriwa, mahanyelo yo biha, ku holova ni ku avana evukhongerini. (Eklesiasta 8:9) Bibele yi ri: “Munhu . . . a nga ka a nga wu kongomisi nkondzo wa yena.” (Yeremiya 10:23) I mahungu lamanene ku tiva leswaku ku xandzuka ka vanhu ku le kusuhi ni ku hela.
Bibele Yi Hi Nyika Ntshembo
Bibele ya hi tiyisekisa leswaku loko Xikwembu a xi nga va rhandzi vanhu lava xiximaka vulawuri bya xona ni milawu ya xona, a va nga ta swi kota ku tiyisela swilo swo biha ni ku xaniseka leswi vangiwaka hi vuhomboloki. Vanhu vo homboloka “va ta dya mihandzu ya ndlela ya vona.” (Swivuriso 1:30, 31) Hi hala tlhelo, “lavo rhula va ta dya ndzhaka ya misava, hakunene va ta kuma ntsako lowu heleleke eku rhuleni lokukulu.”—Pisalema 37:11.
Xikwembu xi ta hetisisa xikongomelo xa xona xo endla misava yi va ni ku rhula hi ku tirhisa “mfumo wa [xona].” (Luka 4:43) Mfumo wolowo i mfumo wa misava hinkwayo naswona hi ku tirhisa wona Xikwembu xi ta kombisa mfanelo ya xona yo fuma vanhu. Yesu u pimanise Mfumo ni misava, eka xikhongelo xakwe xa xikombiso, u te: “Mfumo wa wena a wu te. Ku rhandza ka wena a ku endleke emisaveni.”—Matewu 6:10.
Lava nga ta fumiwa hi Mfumo wa Xikwembu va ta endla ku rhandza ka Xikwembu, va ta xi teka tanihi Mufumi la fanelekaka. Vukanganyisi, makwanga, ku nga ringani hi swiyimo, xihlawuhlawu ni nyimpi swi ta hela. Vanhu va ta va ni vun’we, va fumiwa hi mfumo wun’we va tlhela va hanya hi milawu leyi fanaka.—Nhlavutelo 11:15.
Leswaku u va kona emisaveni yoleyo swi lava u dyondza. Timotiya wo Sungula 2:3, 4 yi ri: “[Xikwembu] lexi rhandzaka leswaku vanhu va mixaka hinkwayo va ponisiwa naswona va fikelela vutivi lebyi kongomeke bya ntiyiso.” Ntiyiso wolowo wu katsa tidyondzo ta Bibele leti hi nga vulaka leswaku ti fambisana ni Mfumo, ku nga milawu leyi wu nga ta fuma ha yona, swikombiso swa kona swa kumeka eka Dyondzo ya Yesu Kreste ya le Ntshaveni. (Matewu, tindzima 5-7) Loko u hlaya tindzima toleto tinharhu, ringeta ku anakanya hi ndlela leyi vutomi byi nga ta va xiswona loko vanhu hinkwavo va tirhisa vutlhari bya Yesu.
Xana swa hi hlamarisa leswi Bibele yi nga buku leyi hangalasiweke swinene emisaveni hinkwayo? Nikatsongo! Tidyondzo ta yona ti huhuteriwe hi Xikwembu. Nakambe ku hangalasiwa ka yona swi kombisa leswaku Xikwembu xi lava leswaku vanhu va tindzimi hinkwato ni matiko va dyondza hi xona va tlhela va vuyeriwa eka mikateko leyi nga ta tisiwa hi Mfumo wa xona.—Mintirho 10:34, 35.
DYONDZA SWO TALA
MAHUNGU LAMANENE LAMA HUMAKA EKA XIKWEMBU!
Hi Nga Tiyiseka Njhani Leswaku Leswi Nga eBibeleni I Ntiyiso?
Loko Bibele yi tsariwe hi Xikwembu, yi fanele yi hambana ni tibuku hinkwato leti tshameke ti tsariwa.
Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene?
Bibele I Buku Leyi Humaka Eka Xikwembu
Xana Bibele yi nga ku pfuna njhani leswaku u langutana ni swiphiqo swa wena? Ha yini u tshemba vuprofeta bya yona?
DYONDZO YA BIBELE
Ha Yini U Fanele U Dyondza Bibele?
Bibele yi le ku pfuneni ka vanhu va timiliyoni emisaveni hinkwayo leswaku va kuma tinhlamulo ta swivutiso swa nkoka evuton’wini. Xana na wena u nge tsakeli leswaku yi ku pfuna?


text:
LESWI HI SWI DYONDZAKA EBIBELENI | ESAYA 17-23
Ku Tirhisa Vulawuri Hi Ndlela Yo Biha Swi Endla Leswaku Munhu A Lahlekeriwa Hi Byona
Xebina a a ri mulanguteri loyi “a lawulaka yindlu,” kumbexana yindlu ya Hosi Hezekiya. A a ri xandla xa hosi naswona a ku languteriwe swo tala eka yena.
Xebina a a fanele a khathalele swilaveko swa vanhu va Yehovha
Hi vutianakanyi a a lava leswaku ku dzunisiwa yena
Yehovha u sive Xebina hi Eliyakimi
Eliyakimi u nyikiwe “xilotlelo xa yindlu ya Davhida,” lexi a xi yimela matimba ni vulawuri
Xivutiso xo anakanyisisa hi xona: Xana Xebina a ta va a byi tirhise njhani vulawuri byakwe leswaku a pfuna van’wana?


text:
Tidyondzo Ta Bibele
Bibele yi ni tinhlamulo leti twisisekaka ta swivutiso leswi vonakaka swi tika swinene. Se swi endla makume yo tala ya malembe yi ri karhi yi pfuna vanhu. Eka xiyenge lexi, u ta xiya ndlela leyi Bibele yi pfunaka ha yona.—2 Timotiya 3:16, 17.
Leswi Nga Kona
SWIVUTISO LESWI HLAMURIWAKA HI BIBELE
Xana Mariya I Mana Wa Xikwembu?
Matsalwa yo Kwetsima swin’we ni matimu ya Vukreste hinkwaswo swi nyikela nhlamulo ya le rivaleni malunghana ni dyondzo leyi.
SWIVUTISO LESWI HLAMURIWAKA HI BIBELE
Xana Mariya I Mana Wa Xikwembu?
Matsalwa yo Kwetsima swin’we ni matimu ya Vukreste hinkwaswo swi nyikela nhlamulo ya le rivaleni malunghana ni dyondzo leyi.
Bibele Yi Nga Ku Pfuna Njhani?
Ku Rhula Ni Ntsako
Bibele yi pfune vanhu vo tala leswaku va kota ku langutana ni swiphiqo evuton’wini ni leswaku va hanya vutomi lebyi nga ni xikongomelo.
Vukati Ni Ndyangu
Vatekani va langutana ni swiphiqo swo tala endyangwini. Switsundzuxo leswi nga eBibeleni swi nga ku pfuna leswaku u kota ku lulamisa swiphiqo sweswo.
Leswi Nga Pfunaka Vantshwa
Twana ndlela leyi Bibele yi nga va pfunaka ha yona vantshwa va hlula mintlhontlho leyi va talaka ku langutana na yona.
Mitlango Ya Vana
Kuma mitlango yo tsakisa leyi sekeriweke eBibeleni leyi nga ku pfunaka ku dyondzisa vana va wena mahanyelo lamanene.
I Yini Leswi Bibele Yi Swi Vulaka?
Swivutiso Leswi Hlamuriwaka Hi Bibele
Twana leswi Bibele yi swi vulaka hi Xikwembu, Yesu, ndyangu, maxangu ni swin’wana.
Switirhisiwa Swo Pfuna Ku Dyondza Bibele
Hlawula xitirhisiwa xo pfuna ku dyondza Bibele lexi endlaka u tsakela ku dyondza.
Matimu Ni Bibele
Twana ndlela yo hlamarisa leyi Bibele yi fikeke ha yona eka hina. Kambisisa vumbhoni lebyi kombisaka leswaku ya pakanisa naswona ya tshembeka hakunene.
Sayense Ni Bibele
Xana Bibele ya pfumelelana ni sayense? Pimanisa leswi Bibele yi swi vulaka ni leswi van’wasayense va swi vulaka.
I Yini Leswi Hi Nga Swi Dyondzaka eBibeleni?
Xitirhisiwa lexi xo dyondza Bibele xi endleriwe ku ku pfuna leswaku u dyondza leswi Bibele yi swi vulaka hi tinhlokomhaka to hambanahambana, to tanihi leti nge ha yini hi xaniseka, ku endleka yini loko hi fa, ndlela yo va ni ntsako endyangwini ni tin’wana to tala.
Dyondza Bibele Ni Timbhoni Ta Yehovha
Ha Yini U Fanele U Dyondza Bibele?
Bibele yi le ku pfuneni ka vanhu va timiliyoni emisaveni hinkwayo leswaku va kuma tinhlamulo ta swivutiso swa nkoka evuton’wini. Xana na wena u nge tsakeli leswaku yi ku pfuna?
Leswi Endlekaka Eka Dyondzo Ya Bibele
Emisaveni hinkwayo, Timbhoni ta Yehovha ti tiviwa hi ku fambisela vanhu dyondzo ya Bibele ya mahala. Hlalela ndlela leyi yi fambisiwaka ha yona.
Kombela Dyondzo Ya Bibele
Dyondza Bibele hi nkarhi ni le ndhawini leyi u yi tsakelaka.


text:
Xana Bibele Ya Swi Pfumelela Ku Dlaya Vukati?
Nhlamulo ya Bibele
Bibele ya swi pfumelela ku dlaya vukati. Hambiswiritano, Yesu u boxe xivangelo xin’we ntsena lexi amukelekaka xo dlaya vukati, loko a ku: “
Mani na mani la tshikaka nsati wakwe, a teka un’wana, ku nga ri hi xivangelo xa vumbhisa [ku nga ku endla timhaka ta masangu ni munhu loyi u nga tekanangiki na yena] u endla vuoswi.”—Matewu 19:9.
Xikwembu xi venga munhu la dlayaka vukati hi ndlela ya vukanganyisi. Xi ta lava leswaku lava tshikaka vanhu lava tekaneke na vona hi swivangelo leswi nga nyawuriki, ngopfu-ngopfu loko va endla tano hi xikongomelo xo teka un’wana, va tihlamulela eka xona.—Malakiya 2:13-16; Marka 10:9.


text:
NDIMA 7
Vafi va na tshumela ve hanya!
1-3. Ngu yihi jele yi hotshethu hi ku ka yona, ni ku Jehovha a na hi hulukisa ku txani?
TI WONE u di khotetwe jele ngu kota ya mnandu wu u nga mbi wu maha. Kha ku nga ni nzila yo huluka. Ti woneka u singa ni themba, ni ku txi walo atxi u nga txi mahako. Ngako u nga gumelwa ngu themba, se u mana m’thu wu a ku ni mtamo wo ku hulukisa e kuthembisa ku ku lamulela! U ndi na tipfisa ku txani?
2 Hotshethu hi khotetwe ka jele ya lifo. Hambi hi txo maha txani ni txani, kha hi na kuhuluka ka lona. Kambe Jehovha a ni mtamo wo hi hulukisa ka lifo. Ene a thembisile ti to “mlala wo gwitisa a fanelako kufuviswa, ngu lifo”.—1 Vakorinto 15:26.
3 Ti wone u di humute kukarateka ngu kuthava lifo! Kambe Jehovha kha na mbi thavisa lifo dwe. A na tshumela e wuyisa wutomi wa va se va nga fa. Alakanya ti to ti womba txani toneto kwako. Ene a thembisa ti to “avale va nga ti fite” va na tshumela ve hanya kambe. (Isaya 26:19) Atiya ngu ti Bhiblia yi ti wombako ngu wuka ka vakufa.
NGAKO KU TXI FA AWU HI M’DHUNDAKO
4. a) Nji txani txi txi nga hi thavelelako mbimo yi txiro txa mwaya mwendo mngana wathu a fako? b) Mba mani va i nga ti vangana va hombe va Jesu?
4 Mbimo yi txiro txa mwaya mwendo mngana wathu wa hombe a fako, ku pandiseka kwathu ni ku karateka ka kula. Hi tipfa hi singa ni m’vhuni. Txi walo txi hi nga txi mahako ti to ve tshumela ve hanya. Kambe Bhiblia ya hi ninga m’thavelelo wa ditshuri. (Lera 2 Vakorinto 1:3, 4.) He xolisise txikombiso atxi txi kombako nzila yi Jehovha ni Jesu va lavako kuwusa va hi vadhundako ve tshumela ve hanya. Mbimo yi Jesu a nga ti ha mafuni a ti tolovela kupfuxela Lazaro ni tindiyakwe, Marta ni Maria. Ngu wuraru wawe i ti vangana va hombe va Jesu. Bhiblia yi womba ti to: “Jesu a titi mu randa Maria ni mwanawe ni Lazaro.” Kambe ditshiku dimwane Lazaro a fite.—Johane 11:3-5.
5, 6. a) Nji txani txi Jesu a nga txi maha mbimo yi a nga wona maxaka ni vangana va Lazaro va di pandisekile? b) Ngu ku txani ti txi thavelela kuziva ti Jesu a nga ti pfisa tona mayelana ni vafi?
5 Jesu a yite ku ya thavelela Marta ni Maria. Mbimo yi Marta a nga pfa ti to Jesu a tile, ene a to huma didhoropani a txi mu hingeta. Ene a tsakile ngu kuwona Jesu, kambe a to m’gela tiya: “Idi ku awe u titi ho ahawa ndiyangu nga a sa fa.” Marta a alakanyile ti to Jesu a txhetwe ngutu. Mbimo yi Jesu a nga wona ndiya ya Lazaro, Maria a txi dila ni ku pandiseka kwakwe, se ene a to dila. (Johane 11:21, 33, 35) Ene a topfa kupanda ka hombe ku hi ku pfako mbimo yi hi felwako ngu wu hi mdhundako.
6 Kuziva nzila yi Jesu a ti pfako ngu yona mayelana ni vafi ta hi thavelela. Jesu a fana ni Tate wakwe. (Johane 14:9) Jehovha a ni mtamo wo gumisa lifo da magwito, se eto ngu tona a no ti maha i singa kale.
“LAZARO, HUMA HAHANZE!”
7, 8. Ngu ku txani Marta a nga si ti lavi ku thavisa dirigwi ka di sira da Lazaro, ni ku nji txani txi Jesu a nga txi maha?
7 Mbimo yi Jesu a nga hoka ha makhomboni a ha txirumbi txa Lazaro txi nga ti keletwe kona, ngu txitimwi ku ti vhatwe ngu dirigwi da hombe. Jesu a ti khene: “Thavisani dirigwi.” Kambe Marta a si ti lavi. Txirumbi txa Lazaro se txi ti ni “mune wa masiku” disirani. (Johane 11:39) Ene a si ti zivi ti to Jesu a lava kumaha txani ti to e vhuna ndiyakwe.
8 Jesu a gete Lazaro a txi khene: “Huma hahanze!” Ati Marta ni Maria va nga ti wona ngu msana ti ti xamalisa. “Se mufi a to huma na a di tombetetwe manza akwe ni mikondo ngu tinguwo.” (Johane 11:43, 43) Lazaro se a ti tshumete e mana wutomi! A tshumete e tshangana ni maxaka ni vangana vakwe. Vona va ndina m’gwesa, ve mñola ni kubhula nayo. Hi nga wona txixamaliso txiya! Jesu a ti wusile Lazaro ka vakufa.
“TXIHORANANA NI KHANI KWAKO, ‘WUKA!’”
9, 10. a) Imani a nga ninga mtamo Jesu wo wusa vafi? b) Ngu ku txani matimu a kuwuswa ka vafi i di a lisima kwathu?
9 Ina Jesu a wusile vathu ngu kuthumisa mtamo wakwe? Ahim-him. A si nze kuwusa Lazaro, Jesu a mahile mkombelo ka Jehovha, se ene a m’ngile mtamo wo wusa Lazaro. (Lera Johane 11:41, 42.) Lazaro i singa ene ekha a nga wuswa ka vakufa. Bhiblia yi wombawomba ngu dihorana da 12 wa malembe a ku velekwa di nga ti lwala ngutu. Tate wa dona, Jayiro, a ti pandisekile, se a to hingeta Jesu ti to e ta di hanyisa. Ene i ti mwanana wakwe mmweyo ekha. A txi ngadi a txi wombawomba ni Jesu, ku to bwaka vathu vo ta m’gela ti to: ‘Mwanana wako a fite; u karatela txani kambe Mgondisi?’ Kambe Jesu a to gela Jayiro a txi khene: “U nga thavi, tumela dwe, a na hanya.” Ene a to tsula ni Jayiro m’tini kwakwe. Se va di hafuhi ni ku hoka, Jesu a to wona ni kuengisa vathu va txi dila. Jesu a to va gela tiya “Kudila kuwa nga txani? Dihorana kha da fa di to otela.” Tate ni mame wa dona va to xamala ngutu ngu ti Jesu a nga ti womba. Jesu a to kombela votshe ti to ve huma se e teka tate ni mame wa dona ve wulela ka wukhalo wu di nga ti otelisilwe kona dihorana. Ngu nzila ya yinene Jesu a to di ñoleta ngu mawoko e di gela tiya: “Txihoranana ni khani kwako ‘wuka!’” Alakanya nzila yi vaveleki va nga tipfa ngu yona va txi wona mwanana wawe ngu txikuluveta a txi wuka e khata ku tsimbila tsimbila! Jesu se a ti wusile dihorana dawe. (Marku 5:22-24, 35-42; Luka 8:49-56) Ku khukhela ditshikudo, vona va txa nga di wona, ti nga maha va txi khumbula ti Jehovha a nga va mahela tona ngu ku thumisa Jesu. *
10 Ava va nga wuswa ngu Jesu va tshumete ve fa. Kambe ati hi ti gondako mayelana ni vathu vava nda lisima nguko ti hi ninga themba yo tsana. Jehovha a tsakela kuwusa vakufa, ni ku a na ti maha toneto.
ATI HI TI GONDAKO NGU MATIMU A KUWUSWA KA VAFI
11. Ngu tihi ti Eklesiaste 9:5 yi hi gondisako mayelana ni Lazaro?
11 Bhiblia yi ti veka ha kubasani yi txi “avale va nga fa kha va zivi txilo.” Toneto i ti ditshuri ka Lazaro. (Eklesiaste 9:5) Nga ha Jesu a nga womba ngu kona, ti txi fana ni kuva Lazaro se a di otete. (Johane 11:11) Mbimo yi a nga ti disirani, Lazaro a ti si “zivi txilo”.
12. Hi ti zivisa ku txani ti to ku wuswa ka Lazaro ku humelete ngu ditshuri?
12 Mbimo yi Jesu a nga wusa Lazaro, vathu vo tala va ti woni toneto. Hambi valala va Jesu va ti zivile ti to a mahile txixamaliso txoneto. Lazaro se a ti hanya, toneto ti ningete wufakazi wa ti to ku wuswa ka vafi ku na maheka. (Johane 11:47) Hambi keto, vathu va yite va txi ya pfuxela Lazaro, se wuyelo yeto, vathu vo tala va to khata ku kholwa ti to Jesu a rumetwe ngu Txizimu. Valala va Jesu kha va ti tsakela toneto, se va to luka makungo o daya Jesu ni Lazaro.—Johane 11:53; 12:9-11.
13. Ngu ku txani hi txi tsaniseka ti to Jehovha a na wusa vafi?
13 Jesu a wombile ti to “votshe avale va ku mayiva a txialakanyiso “ va na wuswa. (Johane 5:28, Tradução do Novo Mundo) Atiya ti womba ti to votshe avale va ku ka mialakanyo ya Jehovha va na tshumela ve hanya. Kambe ti to Jehovha e wusa m’thu, ti lava to ene e khumbula tximwane ni tximwane mayelana ni m’thu wa kona. Ina ngu ditshuri ti ene a nga ti maha? Ngu ditshuri, ku ni tibhiliyoni a tinyeleti nzumani. Bhiblia yi womba ti to Jehovha a ziva ditina da nyeleti yimwane ni yimwane. (Lera Isaya 40:26.) I di ti to a khumbula ditina da nyeleti yimwane ni yimwane, hi nga tsaniseka ti to ene a na khumbula totshe mayelana ni va a no tshumela a txi va ninga wutomi. Txa lisima ngutu ngu ti to Jehovha a vangile sotshe, ngu toneto athu ha ti ziva ti to a ni mtamo wo tshumela e ninga wutomi va va nga fa.
14, 15. Mhaka ya Jobe yi hi gondisa txani mayelana ni kuwuswa ka vafi?
14 Wamwamna wa likholo Jobe a ti themba ti to ku na va ho kuwuswa ka vafi. A wotisile: “Ina m’thu wo kari a txi fa a nga sikota kuhanya kambe kani?” E tshumela e gela Jehovha ti to: “Awe u ndina ni dhana, se ani ni ndina orovela, ngako u txi navela kuwona kambe mthumo wa manza ako.” Inna, Jobe a txi ti ziva ti to Jehovha a rinzela kuwona mbimo yi ene a no wusa vafi.—Jobe 14:13-15.
15 Themba ya ku wuswa ka va kufa yi ku maha u ti pfa ngu nzila yihi? Ti nga ku maha u karateka, ‘Ku wombwa txani ngu maxaka ni vangana vangu va se va nga fa, ina ni vona va na ta wuswa?’ Ta hi thavelela kuziva ti to Jehovha ngu ditshuri a lava kuwusa va va nga fa. He wone ati Bhiblia yi ti wombako mayelana ni mu va no ya hanya kona ni ti ku wuswa ku no mahisa tona.
VONA “VA NO ENGISA DIPSWI DAKWE SE VE WUKA”
16. Ava va no wuswa va na tidila ngu wutomi wo zumbisa ku txani?
16 Ka mbimo yoneyo, ava va nga wuswa va tshanganile ni maxaka ni vangana kona ha mafuni hawa. Toneto ti na maheka ka mbimo yi yitako, kambe toneto ti nava ngu nzila ya yinene ngutu. Ngu ku txani? Nguko ava va no wuswa ha mafuni va na va ni lungelo yo hanya ngu ha ku si gumiko va si fi kambe. Vona va na ta hanya ka mafu ya ma hambanako ngutu ni a nyamsi. Ku nambi swa ku va ni tiyimbi, wugevenga ni wulwati.
17. Mba mani ava va no wuswa ka vakufa?
17 Mba mani va no wuswa? Jesu a wombile ti to “votshe vale va ku mayivani va no engisa dipswi dakwe se ve wuka.” (Johane 5:28, 29) Ka Mtuletelo 20:13 yi hi gela ti to: “Linene li to tshumeta vathu va va nga ti ka lona. Lifo ni Hadhesi si to ningela vafi va va nga ti ka sona.” Ditshuri, tibhiliyoni ta vathu ti na tshumela ti hanya. Mpostoli Paulo nene a wombile ti to “vo lulama ni va kwa mbi lulama” va na wuka ka va kufa. (Lera Mithumo 24:15.) Ti womba txani toneto?
18. Mba mani va “vo lulama” va va no wuswa ka vakufa?
18 “Vo lulama” va pata malanda a Jehovha o thembeka ya ma nga hanya Jesu a si nze ku ta ha mafuni. Vathu vo fana ni Nowa, Abrahamu, Sara, Mosi, Rute ni Esteri va na wuselwa ku ta hanya kona ha mafuni hawa. U nga gonda mayelana ni vavamna ni vavasikati ka Vahebheru ndima 11. Ku wombwa txani ngu vathumeli va Jehovha ava va fako ka mbimo yathu? Ni vona “vo lulama,” va na wuswa.
19. Mba mani “va kwa mbi lulama”? Ngu yihi lungelo yi Jehovha a no va ninga yona?
19 “Va kwa mbi lulama” ku patwa tibhiliyoni ta vathu va va nga mbi va ni lungelo yo ziva Jehovha. Hambiku va nga fa, Jehovha kha va divala. Ene a ti emisete ku va wusa, ni ku va na va ni lungelo yo gonda ngu ngene ni ku mthumela.
20. Nji txani txi mahako ti to i singa votshe va no wuswa ka va kufa?
20 Ina eto ti womba ti to votshe va va nga fa va na ta wuswa? Ahim-him. Jesu a wombile ti to vamwane va na mbi tshumela ve hanya. (Luka 12:5) I mani wu a no sunga ti to mba mani va va no wuswa ni va va no mbi wuswa? Jehovha ngene Mlamuli wa hombe kambe a tshumete e ninga Jesu wulawuli wa “kumaha mlamuli wa vo hanya ni vakufa”. (Mithumo 10:42) Wuhi ni wuhi wu a no lamulwa kota wo biha ni wu a si hundukiko kha na mbi wuswa ka vakufa.—Wona Titxhamuselo to gwitisa 19.
KU WUSWA KA VA VA NO YA HANYA NZUMANI
21, 22. a) Ti womba txani ku wuselwa ku ya hanya nzumani? b) I mani wo khata ku wuswa e ya hanya nzumani?
21 Bhiblia se yi wombile ti to vathu vamwane va na ya hanya nzumani. Mbimo yi m’thu wo kari a wuselwako ku ya hanya nzumani, kha wuki adi ni mmidi wa nyama. Ene a na wuswa kota m’thu wa moya nzumani.
22 Jesu ngene wo khata ku va ni lungelo yo wuswa ku ya hanya nzumani. (Johane 3:13) Msana ka masiku mararu a di fite, Jehovha a m’wusile. (Masalmu 16:10; Mithumo 13:34, 35) Jesu kha wuswa a di ni mmidi wa nyama. Mpostoli Paulo a txhamusete ti to Jesu “a fite ngu ka mmidi aniko a hanyisilwe ngu ka moya”. (1 Pedro 3:18) Jesu a wusilwe ka vakufa i di m’thu wa mtamo wa moya! (1 Vakorinto 15:3-6) Kambe Bhiblia yi womba ti to hi ngene ekha.
23, 24. Mba mani “mtxhambi wa wudothoanyana” va Jesu a nga wombawomba ngu vona, ni ku va ngahi?
23 Ene a si nze kufa, Jesu a gete vagondiswa vakwe vo thembeka ti to: “Na tsula ku ya mi lulamisela wukhalo.” (Johane 14:2) Atiya ti womba ti to valondeteli vamwane vakwe va ndina wuswa ku ya hanya nayo nzumani. Va ngahi? Jesu a wombile ti to wu na va mtengo wa wudotho “mtxhambi wa wudothoanyana”. (Luka 12:32) Mpostoli Johane a wombile mtengo wa kona mbimo yi a nga wona Jesu a di “emile txitimwi [nzumani] ka Mmango wa Siyoni, kumweko ni va va 144.000.”—Mtuletelo 14:1.
24 Ku wuswa ka va va 144.000 ku na khata mbimo yihi? Bhiblia yi womba ti ku na khata mbimo yi Kristu a no khata ku fuma a di nzumani. (1 Vakorinto 15:23) Athu se hi hanya ka mbimo yoneyo, aniko wungi wa va va 144.000 se va wusilwe va nzumani. Ava va ku ngadi ha mafuni hawa, va txi fa va tekela kuwuswa ve ya hanya nzumani. Kambe, wungi wa vathu va na ta wuswa ve hanya ka Paradhise kona ha mafuni hawa.
25. Hi na ta gonda mayelana ni txani ka ndima yi yi londiselako?
25 I singa kale, Jehovha a lava ku txhatxhisa vathu votshe ka lifo ni ku a na fuvisa lifo da magwito! (Lera Isaya 25:8.) Kambe nji txani txi ku ya mahwa ngu va le va yako Nzumani? Bhiblia yi txhamusela ti to vona va tsakela mlayo wa Mfumo wa Wukoma wa Jesu. Hi na gonda ta tingi mayelana ni Wukoma wuwa ka ndima yi yi londiselako.
^ par. 9 Ka matimu mamwane, Bhiblia yi hi gela ngu kuwuswa ka vanana, ni va hombe, vavamna ni vavasikati, ni Vakaisraeli ni vamatiko. U nga gonda ngu vona ka 1 Vafumeli 17:17-24; 2 Vafumeli 4:32-37; 13:20, 21; Matewu 28:5-7; Luka 7:11-17; 8:40-56; Mithumo 9:36-42; 20:7-12.
Jehovha a sawute mtengo wa 144.000 ti to ve ya hanya nzumani.


text:
NGUDO 13
Timotheo O Vha A Tshi Ṱoḓa U Thusa Vhathu
Timotheo o vha e muṱhannga we a vha a tshi takalela u thusa vhathu. O tshimbila fhethu hunzhi u itela u thusa vhaṅwe. Nga nṱhani ha zwenezwo, o vha na vhutshilo vhu takadzaho nga maanḓa. Naa ni nga takalela u pfa nga ha vhutshilo hawe?—
Mme a Timotheo na makhulu awe vho mu gudisa nga ha Yehova
Timotheo o alutshela ḓoroboni ya Lisitara. Musi a tshi kha ḓi vha muṱuku, makhulu awe Loisa na mme awe Oinike vho mbo ḓi thoma u mu gudisa nga ha Yehova. Musi Timotheo a tshi aluwa, o vha a tshi ṱoḓa u thusa vhaṅwe u guda nga ha Yehova.
Musi Timotheo a kha ḓi vha muṱhannga, Paulo o mu humbela uri a ṱuwe nae musi a tshi ya u huwelela huṅwe fhethu. Timotheo o ri: ‘Ee!’ O vha o ḓiimisela u ṱuwa a yo thusa vhaṅwe.
Timotheo o ṱuwa na Paulo vha ya ḓoroboni ya Makedonia ine ya vhidzwa u pfi Thesalonika. U itela uri vha swike henengei, vho vha vha tshi fanela u tshimbila lwendo lulapfu nahone vha tshi tea u namela tshikepe. Musi vha tshi swika, vho thusa vhathu vhanzhi uri vha gude nga ha Yehova. Fhedzi vhaṅwe vhathu vho vha vho kwata nahone vha lingedza u vha vhaisa. Ngauralo, Paulo na Timotheo vho vha vha tshi fanela u ṱuwa nahone vha ye u huwelela huṅwe fhethu.
Nga murahu ha miṅwedzi yo vhalaho, Paulo o humbela Timotheo uri a humele Thesalonika nahone a ye u vhona arali vhahashu vha tshi kha ḓi vha vho takala. Zwo vha zwi tshi ṱoḓa uri a vhe na tshivhindi u humela kha ḓorobo yeneyo i re na khombo! Fhedzi Timotheo o ya ngauri o vha a tshi khou vhilaela nga vhahashu vha re henengei. O vhuyelela kha Paulo e na mafhungo maḓifha. Vhahashu vha ngei Thesalonika vho vha vho takala!
Timotheo o shuma na Paulo miṅwaha minzhi. Paulo o vhuya a ṅwala uri Timotheo ndi muthu wavhuḓi nga maanḓa ane a nga mu rumela u ya u thusa zwivhidzo. Timotheo o vha a tshi funa Yehova na vhathu.
Naa ni a funa vhathu nahone ni ṱoḓa u vha thusa u guda nga ha Yehova?— Arali ni tshi vha funa, ni nga vha na vhutshilo havhuḓi na vhu takadzaho nga maanḓa, u fana na zwe Timotheo a zwi ita!