text:
31Nivusiku loko ndzi etlele,
ndzi n'wi vitanile
murhandziwa wa mbilu yanga,
ndzi n'wi lavile, kambe a ndzi n'wi kumanga.
[Ndzi vitanile, kambe a nga pfumelanga.]Van'wana a va tsalanga marito lawa
2Sweswi ndzi ta pfuka, ndzi rhendzeleka ni muti,
ndzi ya etindleleni ni le rivaleni ndzi ya n'wi lava kona,
yena murhandziwa wa mbilu yanga,
hikuva ndzi n'wi lavile, kambe a ndzi n'wi kumanga.
3Varindzi va ndzi vonile
va ri karhi va rhendzeleka ni muti,
ndzi ku ka vona: “Xana a mi ndzi vonelanga
murhandziwa wa mbilu yanga, xana?”
4Ndzi te ndza ha ku hundza varindzi,
ndzo kuma murhandziwa wa mbilu yanga,
hiloko ndzi n'wi vukarha, ndzi nga n'wi tshiki
ndzi ko ndzi ya n'wi nghenisa endlwini ya manana,
yena loyi a ndzi kombeke misava.
5N'we vanhwanyana va Yerusalema, ndzi hlambanyeleni
hi timhala ni timbavala,
leswaku mi nge pfuxi murhandziwa wa mina
a nga si swi rhandza.Vonani 2:7
6Xana i ncini lexi taka hi tlhelo ra mananga,
xo fana ni papa ra musi,
xi n'wan'waseriwile mafurha ya mirha ni mirhi ya risuna,
ni swinun'hweriso hinkwaswo leswi xavisiwaka, xana?
7vonani, i Solomoni la rhwariweke exiluvelweni;
ú rhendzeriwile hi tinghwazi ta 60
leti humaka exikarhi ka tinhenha ta Israele.
8Hinkwavo va hlomile matlhari,
i tinghwazi enyimpini;
un'wana ni un'wana ú ni fumu enyongeni
ku tisirhelela ha rona nivusiku.
9Hosi Solomoni ú tiendlerile xiluvelo
hi timhandze ta le Lebanoni;
10milenge ya xona i ya silivhere,
xikhigetelo xa kona i xa nsuku,
kasi xitshamu xona i xa xivunguvungu,
xi rhungeleriwile xi saseka hi vanhwana va Yerusalema.
11N'wina vanhwana va Siyoni,
humani mi ya vona hosi Solomoni;
ú ambele harhi ya vuhosi
leyi a nyikiweke hi mana wa yena;
ú tlhandlekiwile yona esikwini ra ku teka ka yena,
ri nga siku leri a kumeke xo tsakisa mbilu yakwe.


c: text/html

text:
Risimu ra Muyimbelerisi, leri sumeriwaka ehenhla. Pisalema ya va ka Kore.
461Xikwembu i khokholo ra hina leri tiyeke;
vanhu lava nga khombyeni, xi hatla xi va pfuna.
2Hikokwalaho hi nga ka hi nga rhurhumeli, hambiloko misava yi nga hundzuka,
kumbe tintshava ti ninginika ti wela elwandle;
3hambiloko magandlati ma pfuma ma phupha ni khuvi,
ni loko tintshava ti tsekatseka hi ku kariha ka wona, hi nga ka hi nga chavi.
4Ku ni nambu lowu khulukaka wu tisaka ntsako emutini wa Xikwembu;
muti lowu i ndhawu ya Loyi a nge henhla-henhla, wu hlawulekile ku tlula tindhawu hinkwato.
5Xikwembu xi le mutini wa kona, a ku na loyi a nga wu ninginisaka,
hikuva Xikwembu xi ta wu sirhelela ka ha ri mpundzu.
6Matiko ma ba huwa, mimfumo yi tlula-tlula,
kambe loko Xikwembu xi tlakusa rito, misava ya n'oka.
7HOSI ya matimba hinkwawo yi na hina,
khokholo ra hina i Xikwembu xa va ka Yakobo.
8Tanani mi ta hlalela mintirho ya HOSI Xikwembu!
Xi endlile swilo leswo hlamarisa laha misaveni:
9Xi siverile tinyimpi ku ya fika evugimamusi,
vurha xi tshovile, xi bvinyile ni matlhari;
makalichi ya nyimpi xi ma hisile!Kumbe: switlhangu xi swi hisile
10Xikwembu xi ri: “Tshikani matlhari! Swi tiveni leswaku hi mina Xikwembu.
Ndzi le henhla ka vanhu hinkwavo,
misava hinkwayo yi fuma hi mina.”
11HOSI ya matimba hinkwawo yi na hina,
khokholo ra hina i Xikwembu xa va ka Yakobo.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
11
29:10
Hi lembe ro sungula ra ku fuma ka Korexe hosi ya Vaperesi, HOSI Xikwembu xi hetisisa marito ya xona lama vuriweke hi muprofeta Yeremiya, xi nyika Korexe miehleketo yo veka nawu ematikweni ya yena hinkwawo, wu tlhela wu tsariwa kunene; nawu wa kona hi lowu:
2
“Mina Korexe hosi ya Vaperesi, ndzi vurisa sweswo ndzi ri: HOSI, Xikwembu xa le matilweni, xi ndzi vekile ku va hosi ya matiko hinkwawo laha misaveni, kutani xi ndzi lerisile ku xi akela yindlu le Yerusalema, etikweni ra Yuda. 3Vanhu va xona hinkwavo lava nga xikarhi ka n'wina, a va tlhelele eYerusalema etikweni ra Yuda, kutani Xikwembu xi va na vona. A va ye va ya aka hi vuntshwa yindlu ya HOSI Xikwembu xa Israele, xi nga Xikwembu xa vona lexi nga kwale Yerusalema. 4Etindhawini hinkwato, vanhu lava tshamaka ni maselela ya va ka Yuda, va fanele ku va pfuna hi silivhere, ni nsuku, ni swibya, ni swifuwo, ehandle ka tinyiko leti va ti humesaka hi ku titwa, va ti humesela yindlu ya Xikwembu xa le Yerusalema.”
5Kutani varhangeri va mindyangu ya va ka Yuda ni va ka Benjamini, swin'we ni vaprista, ni Valevhi, ni vanhu hinkwavo lava Xikwembu xi khumbeke timbilu ta vona, va tlhelela eYerusalema ku ya aka yindlu ya HOSI Xikwembu hi vuntshwa. 6Vanhu hinkwavo lava va ka Yuda a va akile exikarhi ka vona, va va pfunile hi ku va nyika swibya swa silivhere ni swa nsuku, ni swingolongondzwana swin'wana, ni swifuwo, ni swilo swin'wana swa nkoka, ehandle ka tinyiko hinkwato leti munhu a ngo ti humesa hi ku titwa. 7Hosi Korexe yena, ú humesile swingolongondzwana swa yindlu ya HOSI Xikwembu, leswi Nebukadnetsara a a swi tekile eYerusalema, a ya swi veka endlwini ya swikwembu swa yena. 8Swilo leswi, Korexe hosi ya Vaperesi ú swi humesile a swi veka emavokweni ya Mitiredata, muhlayisi wa xuma. Kutani Mitiredata a swi teka, a swi hlaya, a swi hundzisela eka Xexebasara, ndhuna ya va ka Yuda. 9Mintsengo ya swingolongondzwana swa kona, hi leyi: Minkambana ya nsuku ya 30,Van'wana va ri: minkambana ya nsuku ya 1 000 ni minkambana ya silivhere ya 1 000, ni swibya swa tinxaka-xaka swa 29,Van'wana va ri: mikwana ya 29 10ni tindyelo ta nsuku ta 30, ni tindyelo ta silivhere ta 410, ni swibya swin'wana swa 1 000; 11swingolongondzwana hinkwaswo swa nsuku ni swa silivhere, a swi ri 5 400.Van'wana va ri: a swi ri 5 469 Xexebasara ú fambile na swona, siku Vayuda va humeke evukhumbini eBabilona, va tlhelela eYerusalema.


text:
11Endzhaku ka loko Akabu a file, vanhu va Mowabu va hundzukela Vaisraele. 2Siku rin'wana, Ahaziya a wa hi le fasitereni ra yindlu ya yena ya le henhla eSamariya, a tivavisa swinene. Hiloko a rhuma vanhu emutini wa Ekroni, a ku: “Yanani mi ya vutisa eka Baala-Zebubu xikwembu xa le Ekroni, leswaku xana ndzi ta hola evuvabyini lebyi bya mina ke?” 3Kambe ntsumi ya HOSI Xikwembu yi vulavula na Eliya wa le Tixibe yi ku: “Famba u ya hlanganisa varhumiwa va hosi ya le Samariya, u va vutisa u ku: ‘Xana ko va hava Xikwembu etikweni ra Israele, leswi mi kalaka mi ya vutisa eka Baala-Zebubu xikwembu xa le Ekroni, xana?’ 4Hikokwalaho, HOSI Xikwembu xi vurisa sweswo eka Ahaziya xi ri: ‘U nga ka u nga ha pfuki emasangwini lawa u etleleke eka wona, kambe u ta fa hakunene!’ ” Kutani Eliya a suka a famba.
5Varhumiwa va hosi Ahaziya va tlhelela eka yena, kutani a va vutisa a ku: “Swi lo yini, leswi mi tlhelaka mi vuya ke?” 6Va n'wi hlamula va ku: “Hi hlanganisiwilehi hlanganisiwile, kumbe: hi tlhangavetiwile hi munhu un'wana endleleni, loyi a hi byeleke ku tlhelela eka wena hosi, wena la hi rhumeke, hi ta ku tivisa leswaku HOSI Xikwembu xi ni rito eka wena, leri nge: ‘Xana ko va hava Xikwembu etikweni ra Israele, leswi u kalaka u rhuma vanhu va ya vutisa eka Baala-Zebubu xikwembu xa le Ekroni, xana? Hikokwalaho, u nga ka u nga ha pfuki emasangwini lawa u etleleke ka wona, kambe u ta fa hakunene.’ ” 7Ahaziya a va vutisa a ku: “Xana a a ri munhu muni loyi a mi hlanganiseke a mi byela timhaka leti xana?” 8
Mk. 1:6
Va n'wi hlamula va ku: “A a ambele xiambalo xo lukiwa hi voya, a tikhamile hi vamba ra dzovo.” Kutani Ahaziya a ku: “I Eliya wa le Tixibe!”
9Hiloko Ahaziya a rhuma ndhuna ni tinhenha ta yona ta 50, ti tlhandluka ti ya eka Eliya, ti n'wi kuma a tshamile ehenhla ka xitsunga. Ndhuna yi ku ka Eliya: “Wena munhu wa Xikwembu, hosi Ahaziya ú ri: ‘Rhelela u ta haleno!’ ” 10
Kambe Eliya a hlamula ndhuna ya tinhenha ta 50, a ku: “Loko hakunene ndzi ri munhu wa Xikwembu, ndzilo a wu xike hi le tilweni, wu ku herisa, wena ni tinhenha ta wena ta 50.” Kavaloko ndzilo wu xika hi le tilweni, wu herisa ndhuna ni tinhenha ta yona.
11Hosi Ahaziya a engeta a rhuma ndhuna yin'wana ni tinhenha ta yona ta 50. Ndhuna yi hlamulana na Eliya,Van'wana va ri: Ndhuna yi tlhandluka yi ya eka Eliya yi ku ka yena: “Wena munhu wa Xikwembu, hosi Ahaziya ú lerisa sweswo ú ri: ‘Rhelela hi ku hatlisa!’ ” 12Kambe Eliya a va hlamula, a ku: “Loko hakunene ndzi ri munhu wa Xikwembu, ndzilo a wu xike hi le tilweni, wu ku herisa, wena ni tinhenha ta wena ta 50.” Kavaloko ndzilo wa Xikwembu wu xika hi le tilweni, wu herisa ndhuna ni tinhenha ta yona.
13Hosi Ahaziya a tlhela a rhuma ndhuna ni ntlawa wa vunharhu wa tinhenha ta yona ta 50. Ti tlhandlukela eka Eliya; kutani ndhuna leyi ya vunharhu yi ya eka Eliya, yi fika yi wa hi matsolo emahlweni ka yena, yi n'wi kombela hi xichavo yi ku: “Yo, munhu wa Xikwembu, ndza ku kombela, hi tsetselele u nga hi dlayi, mina ni malandza lawa ya wena ya 50. 14Wa nga vona, ndzilo wu xikile hi le tilweni, wu herisa tindhuna timbirhi leto rhanga ni tinhenha ta tona. Sweswi ke, ndzi tsetselele, u nga ndzi dlayi.”
15Kavaloko ntsumi ya HOSI Xikwembu yi vulavula na Eliya, yi ku: “Rhelela na yena, u nga n'wi chavi.” Eliya a suka a rhelela ni ndhuna va ya eka hosi Ahaziya. 16Eliya a fika a ku ka yena: “HOSI Xikwembu xi vurisa sweswo xi ri: ‘Leswi u rhumeke vanhu ku ya vutisa eka Baala-Zebubu xikwembu xa le Ekroni, xana a ko va hava Xikwembu etikweni ra Israele ku ya vutisa rito eka xona, ke? Hikokwalaho, u nga ka u nga ha pfuki emasangwini lawa u etleleke ka wona, kambe u ta fa hakunene.’ ”
17Kunene Ahaziya a fa, hilaha HOSI Xikwembu xi vuleke hakona hi nomo wa Eliya. Kutani, hi lembe ra vumbirhi ra ku fuma ka Yehoramu n'wana Yoxafati etikweni ra Yuda, Yoramu makwavo wa Ahaziya a sala a fuma etikweni ra Israele, hikuva Ahaziya a a file a nga ri na n'wana wa xinuna. 18Kutani ke, mintirho leyin'wana leyi tirhiweke hi Ahaziya, yi tsariwile eka “Buku ya Matimu” ya tihosi ta Israele.


text:
41
2 Korint. 6:4
Ni tshi ri sedza ni ri vhone ri vhashumeli vha Khristo, ri vhakoma vho kumedzwaho zwiphiri zwa Mudzimu. 2Tshihuluhulu mukoma u pfi a vhe muthu a fulufhedzeaho. 3
Nṋe hone ndi vhona zwi sa nndini arali ndi tshi sengiswa nga inwi kana nda sengiswa nga khoro iṅwe na iṅwe ya vhathu. Hufha na nṋe muṋe ndi sa ḓihaṱuli. 4
A hu na hune nda ḓivhona mulandu. Naho zwo ralo a thi khou ri ndo ṱamba tshoṱhe; hai, ane a nkhaṱhula ndi Muṋe washu. 5
Ps. 139:11-12
Ndi zwone-ha, ni songo haṱula tshifhinga tsho fanelaho tshi sa athu swika. Lindelani u swika Muṋe washu a tshi vhuya. Ndi Ene ane a ḓo vhonetshela zwo dzumbamaho swiswini, a bvisela khagala vhutande vhu re mbiluni. Ndi hone Mudzimu a tshi ḓo khoḓa muṅwe na muṅwe nga he zwa mu tea.
6
5:2
8:1
13:4
Vha hashu, aya mafhungo ndo fanyisedzela nga Apolosi na nṋe, ndi tshi itela u ni funza ngao, ni gude uri zwi amba mini hu tshi pfi, “U songo pfuka luhura lwa Maṅwalo,” hu sa ḓo vha na muṅwe waṋu ane a ḓihudza nga mufunzi wawe a nyadza wa uḽa muṅwe. 7
Ef. 2:10
Filip. 2:13
Ni khou ḓihudza nga nnyi? Ni na mini tshe na sa tou fhiwa? Huno arali no tou fhiwa, ni zuwelani tsha vho nga a si tshifhiwa?
8Iṱali no no ḓi pfelela! No no ḓi pfuma kale! No no ḓi vhumbwa vhuhosi riṋe ra sala nnḓa! He, ngavhe no vha ni mahosi a vhukuma, ndi musi ri tshi ḓo vhusa roṱhe. 9
6:3-10
A thi ri mitamboni ya sitediamu, vha vhewaho mutshilani wa muduba wa vhatambi ndi avho vhane vha pfi vha vhulawe.Ndi uri misi iḽa vhathu vho haṱulelwaho lufu vho vha vha tshi kona u vhulawa mitamboni zwa itwa ṱano, vha tshi pondwa nga ndau, kana vha kombetshedzwa u vhulahana. Nṋe ndi vhona unga riṋe vhaapostola Mudzimu o ri vhea mutshilani, ri tou vha ṱano kha shango: kha vharuṅwa na kha vhathu.
10
13:4
Riṋe ri matsilu hu u itela Khristo,
inwi ngeo ni vhaṱali nga vhuthihi haṋu na Khristo;
riṋe ri vhahoṱa, inwi ni na nungo;
inwi ni vhaḓivhalea, riṋe ngeno ri vhanyadziwa.
11
U swika zwino ro farwa nga nḓala na ḓora,
ro dzhenwa nga tsiku,
ri khou sinḓekanywa,
ri vhatendeleki.
12
Rom. 12:14
Ri ḓinetisa ri tshi ḓipalela nga roṱhe nga zwanḓa zwashu hezwi.
Vhane vha ri sema ri a vha shudufhadza;
na u tovholwa hashu a ri fheli mbilu;
13vhane vha ri tshinya madzina ri a vha fhindula nga vhulenda.
Ri vho nga mathukhwi a shango,
vhoṱhe vha vho ri ita malambelo na ṋamusi.
14Ndi tshi ṅwala nga u rali a si u itela u ni shonisa, ndi u tou ni laya vhunga ni vhana vhanga vhane nda vha funa. 15
Filim. 10
Naho ni tshi nga vha na vhalai vha zwigidigidi kha zwa Khristo, a si uri vhokhotsi aṋu ndi vhanzhi; nṋe ndo vha khotsi aṋu kha Khristo nga u ni ḓisela mafhungo maḓifha. 16
Filip. 3:17
Ndi a ni kwengweledza-ha ndi ri: Ivhani vha nnyedzisaho.
17
Ndi zwe nda ruma Timoti henengeo; ene kha Muṋe washu ndi ṅwananga a fulufhedzeaho ane nda mu funa. U ḓo vusulusa kutshilele kwo fanelaho vha re vhathihi na Khristo Yesu kwe nda ni gudisa, sa zwine nda ḓi ṱwa ndi tshi funza hoṱhe-hoṱhe zwivhidzoni zwoṱhe.
18Khezwi vhaṅwe vhaṋu vha tshi vho tou huduluwa nda nga a thi tsha ḓo dovha nda ni dalela? 19
20:2
1 Korint. 16:5-6
Matsina arali Mudzimu a tshi funa a thi nga lengi u swika; ndi hone ndi tshi ḓo vhona vhaḽa vhadzia-u-huduluwa arali vhe na maanḓa a Muya Mukhethwa, hu si u sokou pfa zwine vha zuwa fhedzi. 20Ndi uri Mudzimu ha vhusi nga zwiambo, u vhusa nga u sumbedza maanḓa. 21
2:1,3
Ni khetha zwifhio? Ndi ni ḓele na ṱhamu kana ndi ḓe ndi na lufuno na vhulenda?


text:
Risimu ra lava teke enkhubyeni eYerusalema.
1261Siku HOSI Xikwembu xi tlheleke xi hi katekisaKumbe: Siku HOSI Xikwembu xi hi vuyiseke hi le vukhumbini hina va le Siyoni,
a hi ku hi le ku lorheni!
2A hi tsakile swinene hi ba minkulungwana,
vamatiko va kondza va ku:
“HOSI Xikwembu xi va endlerile leswikulu!”
3Hakunene HOSI Xikwembu xi hi endlerile leswikulu,
kutani hi tsakile ngopfu.
4We HOSI, tlhela u hi katekisa,Kumbe: We HOSI, hi tlherisele etikweni ra hina
hi fana ni milambu leyi khulukaka emananga.
5Lava byalaka va ri karhi va khavaxela mihloti,
va ta tshovela va tsakile ngopfu.
6Loyi a fambaka a ri eku rileni a rhwele mbewu yo ya byala,
ú ta vuya a ri karhi a ba nkulungwana a rhwele ntshovelo wa yena.


text:
Tani hi leswi valungu vanga fika va tisa kufuma ka vona eka matiko ya Vatsonga, matimba ya tihosi ya hungutekile. Loko kuya fika 1920s valungu votala vavone ku mbombomela ka vuhosi laha akungahari na nawu. Va hambanyisi vavone rixaka tani hi kaya ra ntumbuluko wa vanhu va Afrika vanghena eka mphikizano lowu tlakukaka na valungu eka tindzhawu tale madorobeni.
Xiyimo xa vuhosi axi tiyisiwa hi milawu hi malembe yava 1920s naswona, endzhaku ka 30 waa malembe lawa yanga landzela, tindzhawu tale vuhosini tisungule kuva ta nkoka eka mafumelo ya Bantustan. Kuya hi ndzhavuko hosi xikan’we na vaseketeri va yona vana vulawuri byo hetelela naswona aswi endla xiphemu xa nkoka eka mafumelo ya mintlawa hinkwayo ya vaTsonga.
Vuhosi bya tswaleriw naswona byi nyikiwa munhu lonkulu walaha mutini eka rixaka ra ntlawa walowo. Hosi leyintshwa yifanele kuva yi pfumeleriwa hi khansele kutani yivekiwa ximfumo. Loko ahari ntsongo loko ku lova tata wa yena, ndzisani ya tatana wa yena hi yena a faneleke ku khomela tani hi hosi yo khomela. Khale hosi ayiri na matimba swinene.
Akuri yona leyi nyikaka switandi eka vaaki xikan’we naku sungula ku endla timfanelo taku yimisa madlala, mintirho yantshovelo xikan’we naku cinela mpfula; hi yona yi nghenelelaka exikarhi ka swirho swa ntlawa na laha kungana mimoya ya valehansi; yi teka swiboho hinkwaswo mayelana na nyimpi na mavuthu; hi yona yitlhelaka yiva na vutihlamuleri eka ku fambisa rixaka, naswona yi tengisa milandzu yankoka xikan’we na lava vatlhontlhaka xiboho vaswi endla na ndhuna.
Hosi yi pfuniwa hi vatirhi lava tirhaka mintirho yo hlawuleka. Namuntlha tihosi i vatirhela mfumo lava hakeriwaka lava ntirho wavona kunga ku fuma vanhu va tiko ravona. Vafanele va hlengeleta xibalo xikan’we naku tiyisisa leswaku kuna vukorhokeri byo fana na kunghenisiwa ka mati kumbe ku akiwa ka swikolo e tikweni. Vaya emahlweni va tirha mintirho yankoka yaku tshembheka nakuva vanga voyameli etlhelo xikan’we naku fambisa tiko.Translated by Ike Ngobeni


text:
Hinkarhi waku fuma ka Shaka xikan’we na lavanga fuma endzhaku kayena, kukula na matimba ya rixaka ra ma Zulu swisukela eka nhlangano wa vusocha bya vona na vuswikoti. Masocha aya hlengeletiwa kuya hi maendlelo ya ukubuthwa (ku tsarisiwa) leswi swinga herisa timhaka ta ngoma. Kuya hi maendlelo, malembe lawa yanga vekiwa, akuri ntlawa wa majaha ntiyela ya malembe lawa ya fanaka, lava a va nghenisiwa eka vutho kumbe mavutho yan’we (ibutho singular, amabutho plural).
Ukubuthwa a swi endliwa nale ka vanhwenyani, kambe eka minkarhi yotala avari eka malembe lawa yaringanaka yanga ringanela kungari vuthu. Mavuthu (amabutho) aya rhurheriwa eka tindzhawu leti aku tshama masocha (ikhanda singular, amakhanda plural) etindzhawini hinkwato tale vuhosini, laha aya lawuriwa hi hi xaka rale kusuhi ra hosi kumbe munhu wun’wana loyi anga hlawuriwa hi hosi.
Ndzhawu leyi avatshama eka yona ayifana hi xivumbeko na yindlu ya ntolovelo ya muti (umuzi), kambe kungari eka ndzhawu yikulu. Ku engetela eka mintirho ya vusocha, majaha ntiyela lawa (izinsizwa) ava tirha ku lunghisa naku hlayisa ndzhawu leyi ava tshama eka yona naswona ava vitaniwa kuya tirha mintirho ya laha vatshamaka kona xikan’we na laha kutshamaka hosi.
Avatirha tani hi vahlayisi va tiko, tintsumi ta hosi xikan’we na maphorisa yale kaya, naswona swiendle leswaku kuva na kuhumelerisiwa ka swibyariwa swale mutini wa hosi. Xiphemu xankoka xa nhlangano wa masocha akuri leswaku akutshama kuri na masocha lawa ayatshama yari eku leteriweni naswona aswi endla leswaku swiolova leswaku hosi yikota ku hlengeleta masocha hambi kuri hi xihatla.
Tindlela to lwa leti endliweke hi Shaka atiri ta vusocha naswona atiri na xiphemu xa nkoka eka kutlakusa masocha ya ma Zulu xikan’we na matimba ya tipolotiki. Xosungula lexi Shaka anga xiendla akuri ku cinca malwelo ya ndzhavuko. Loko angase fuma, mavuthu lawa ya jamelaneke hi matlharhi aya yimile ya lulamele kulwa.
Shaka u tise kulwa kalekusuhi na kusuhi loku aku tirhisa tlhari ro leha leringana kotlhava kokoma. U tisile switlhangu leswaku swiva eka xiyimo lexi lawulekaka kutani a letela masocha kuva yatirhisa xitlhangu kuva ya koka tlharhi ran ala ri riyisa etlhelo leswi siyaka tlhelo lerinwana ran ala kuva ripfulekile leswaku socha ra mu Zulu rita kota kutlhava hi tlhari. Shaka u tlhele atisa maendlelo yaleswaku masocha ya langutisa eka malwelo lawa ya tekaka xivumbeko xa nhloko ya hongonyi.
Laha exikarhi kumbe xifuva akuri laha vavanuna ava langutisa kona, laha anga tirhisa masocha ya ntokoto. Ava vekiwe hi mintila yimbirhi leswaku masocha lawa yanga emahlweni yata tlhontlha nala, loko lavanga endzhaku vanga vonaki. Maendlelo lawa aya endleriwe ku xisetela nala leswaku a tshemba leswaku ava hlaseriwa hi vuthu rintsongo, naswona leswaku masocha lava yangale ndzhaku yata tiyisa masochalawa yanga emahlweni ngopfu ngopfu loko kuri na xilaveko.
Tani hi leswi yavaka yahari na matimba,yangaha kota ku hlongorisa naswona yanga kota ku tsutsuma ya siya valala loko vahluriwa. Kusuka e xifuveni akuri akuri timhondzo timbirhi leti atiri ta xikongomelo xaku pfalela nala. Loko ya hlasela, maendlelo yantolovelo akuri kutitivala na rimhondzo rin’we laha lerin’wana ariva ritumberile ebyasini lebyikulu laha byinga hlaselaka nala anga voni nchumu. Maendlelo lawa akuri wona aya pfuneta eka ku pfuka hi matimba ka vuhosi bya ma Zulu.
Loko vuthu ri fikelerile vukorhokeri bya nkarhi wokarhi eka hosi, laha aswifikela eka 10 ra malembe, hosi ayita vula leswaku swirho swa malembe lawa ya vekiweke swinga teka nsati kutani swiambala headring. Yin’wana ya mimbuyelo yaku lawula malembe lawa vavanuna vatekaka hiwona akuri kulawula nhlayo ya vanhu eka rixaka ra ma Zulu kuya hi kukula ka nhlayo ya vanhu na switirhisiwa leswi aswi kumeka.Translated by Ike Ngobeni


text:
Xana swakudya swa hina swi hlayiseke ku fika kwihi?
Hi Ngakane Malatji
Dok Mdungazi Knox Maluleke ku suka eka timhaka ta Vurimi na Mbango eyunivhesithi ya Afrika-Dzonga (UNISA) I mutivi wa timhaka ta swakudya.
Dok Maluleke u hlamusela sayese ya swakudya tanihi ku tirhisiwa ka sayese ehenhla ka swakudya tanihi ndlela yo tiyisisa leswaku swakudya leswi hi dyaka swona swi hlayisekile. Mutivi wa swakudya u tirha ku tiyisisa leswaku swakudya swi swi hlayisekile naswona a swi lahlekeriwi hi natswo wa swona. Swakudya leswi swi kamberiwa swilo swo hlaya swa tivhitamini leti fanaka hambi loko swi
hundze eka ku hlutiwa ku fana na loko munhu a dya lamula esin’wini.
Mutivi wa swakudya u tirhisa leswi swi nga swona swi endlaka nchumu wo fana na xinkwa leswaku xi tshama xi hlayisekile naswona Mutivi wa swakudya u tlhela a tiyisisa leswaku ina i ntiyiso swakudya leswi endzhaku ka masiku yo karhi swa ha dyeka. Sayese ya swakudya yi nghenela eka swiphemu swa swakudya hi ndlela leyi kusuka kwale ku byariwaka kona swakudya leswi ku fikelela loko swi ta xavisiwa hi mavhengele.
Mabindzu lawa ya tirhaka ku endla swakudya ku na vanhu lava tirhaka ku langutisa swakudya leswi laha va tirhisaka sayese. Van’wamabindzu lava endleka swakudya va tiyisisa leswaku va thola Mutivi wa swakudya leswaku va languta leswaku xana swakudya leswi swi hlayisekile hi endlelo ya leswaku na hina vaxavi hi
tshama hi ri eka rihanyo ra kahle.
“Khemikhali leyi cheriwaka eka swakudya leswi yi hava nghozi eka vutomi bya vanhu loko yi dyiwa naswona vanhu a va fanelanga ku chava nchumu ntsena va tirhisa swakudya leswi hi nkarhi lowu swi nga vekeriwa wona,” lawa i marito ya Dok Maluleke. “Munhu a nga tirhisa xigwitsirisi xa yena ku hlayisa swakudya kambe swi kahle ku langutisa leswaku swihundzeriwa rini” DOK Maluleke va yisa emahlweni va kombisa.
Swi kahle leswaku loko hi nghena emavhengeleni hi langutisa ‘siku ra vukahle bya swakudya’ kasi marito lawa hikwawo ya tirha kufana loko swi tsariwile eka swakudya. “Munhu loko a tsandzeka ku landzelela swileriso a nga tshika a khoma hi ku dya swakudya lesw nga vhundha leswi karhataka endzeni” lawa i
marito ya DOK Maluleke.
Dok Maluleke va kombisa nkoka wa sayese eka vuhlayiseki bya swakudya tani hi leswi ku tirhisiwaka sayese hi ndlela yo tiyisisa leswaku swakudya swi kumeka swi hlayisekile ku kotisa loko swi huma masin’wini. Swakudya swi kumeka swi hlutiwile ko hlaya leswaku swi kumeka swi ri kahle ku fananisa ni xinkwa laha xi byariwaka ku suka eka mbewu.
Dok Maluleke va angule swihehlo swa mhangu ya leswaku swakudya leswi hi dyaka swona tanihi nyama leyi hi xavaka emavhengeleni tanihileswi ku cheriwaka swin’wana yina khombo eka miri ya hina. Va kombisa leswaku eka nkari wa sweswi kuhava ndzavisiso lowu nga endliwa naswona u tlhela kombisa leswaku mhangu ya muxaka lowu i ntiyiso.


text:
Surgeonfish
Dzina ḽa muṱa ḽo ḓoweleyaho
Surgeonfish
Alias
Doctorfish
Dzina ḽa tshi saitsi
Acanthurus
Tshivhumbeo
U swika kha 60 cm, yo linganelaho ndi 28 cm.
Ṱhaluso
Ina tshivhumbeo tsho ṱandavhuwelaho matungo, na muvhili wo kuvhanganaho na mutshila uno tou kokovha fhasi. Mutshila wa nga matungo una tshivhumbeo tsha lunate. Ya vha na mutshila wa nga fhasi mulapfu. Ya vha na miṱodo mivhili ino pfa vhukuma ngazwo ina dzina heḽi. Ina mivhala yo nakelelaho.
Nḓivho yo ḓoweleyaho
Kha hoyu muṱa dzi vha dzi na tshaka dza 38 fhedzi. Iya wanala i tshi khou ḓi palela zwiḽiwa i yoṱhe kana dzi nnzhi. Na hone i khombo nga maanḓa. Iya kona u shandukisa mivhala ya yo zwi tshi bva nga hune ya vha hone nga tshenetsho tshifhinga. Dzina muvhala wo no vhonala vhukuma hezwi dzi muṱavhani, wa tou vhonala vhukuma hezwi i zwikwarani. Iya kudzela makumba.
Kuḽele
Iḽa dzi algae, detritus na dzi plankon. I tshila nga ṋama.
U phaḓaladzele
Hoṱhe hune havha na vhuḓalo ha maḓi.
Zwigwada zwo ḓoweleyaho
Black surgeonfish - Acanthurus gahhm
Palette surgeonfish - Paracanthurus hepatus
Sohal surgeonfish - Acanthurus sohal


text:
Description
Thambulo yanga ndi nganea ine khayo a sa ḓo guda ha nga dovhi a zwi vhona. Muanewa dendele na khaladzi awe vha ṱangana na zwine ahuna na muthihi o bebwaho nga mbabvu dza mufumakadzi a nga zwi tama. A ri ralo ngani ngauri vho shanduka tsiwana ngeno vhabebi vha khou ralo u ḽa mavhele kha ḽa Vho Khavhela. Hezwi zwo vha gudisa u tshila nga u ḓiswiswa miḓini, vha guda u ṱoḓa ndodo sa zwifhondo.
Tshivenḓa a tsho ngo zwifha tshi tshi ri maṅa a mutukana a si vhumatshelo hawe. Khevha zwino vha tshi vho tou fhira na vhana vha Vho Nakudze vhe vha hula vha tshikapula mapfura nga lebula. Kha vha vhale a Thambulo yanga vha fhedze vha wane khavho ya maḓi, ngauralo u akhamala.
This eBook is in ePDF format, which enables you to:
- View the entire book offline on desktop or tablet;
- Search for and highlight text; and
- Add and edit personal notes directly in your eBook.


text: Risimu. Miloti ya Asafa.+83 U nga miyeli,+ Xikwembu xanga;U nga miyeli kumbe u khondla mavoko, Xikwembu xanga.2 Hikuva languta, valala va wena va sungule mpfilumpfilu;+Lava ku vengaka va tikukumuxa.*3 Va boha makungu yo kanganyisa vanhu va wena;Va rhiya vanhu va wena lava u va rhandzaka.4 Va ri: “A hi yeni hi ya va herisa hinkwavo,+Leswaku vito ra Israyele ri nga ha pfuki ri tsundzukiwile.”5 Va boha makungu yo biha;Va endle ntwanano leswaku va lwa na wena+6 Vaedomu, Vaiximayele, Vamowabu+ ni Vahageri,+7 Vagebali, Vaamoni,+ Vaamaleke,Vafilista+ ni lava tshamaka eTiri.+8 Vaasiriya+ na vona va va joyinile;Va pfuna vana va Lota.+ (Selah)9 Va hlule hilaha u hluleke Vamidiyani hakona,+Hilaha u endleke hakona eka Sisera na Yabini enkoveni wa Kixoni.+10 Va lovisiwile eEni-dori;+Va hundzuke manyoro ya misava.11 Endla leswaku tindhuna ta vona ti fana na Orebe na Zebe+Tihosana* ta vona a ti fane na Zeba na Salmuna,+12 Hikuva ti te: “A hi tekeni tiko leri Xikwembu xi tshamaka eka rona.”13 Xikwembu xanga, va endle va fana ni swilungwa leswi biwaka hi moya,+Ku fana ni mahlanga lama hungiwaka hi moya.14 Ku fana ni ndzilo lowu hisaka khwati,Ku fana ni langavi leri vavulaka tintshava,+15 Va hlongorise hi xidzedze xa wena+U va chavisa hi moya wa wena wa matimba.+16 Va khomise tingana,Leswaku va ta lavisisa vito ra wena, wena Yehovha.17 Onge va nga khomiwa hi tingana, va tshama va chuhile;Onge va nga nyuma va lovisiwa;18 Vanhu a va swi tive leswaku wena loyi vito ra wena ku nga Yehovha,+Hi wena ntsena La Nge Henhlahenhla emisaveni hinkwayo.+


text: Xikhongelo xa Davhida.17 Yehovha Xikwembu xanga, yingisa xikombelo xa mina xo kombiwa vululami;Twana xirilo xa mina xo lava ku pfuniwa;Yingisa xikhongelo xa mina lexi nga riki na vuxisi.+2 Onge u nga ndzi avanyisa hi ndlela leyinene;+Onge mahlo ya wena ma nga vona leswinene.3 U kambele mbilu ya mina, u ndzi kamberile nivusiku;+U ndzi basisile;+U ta kuma leswaku a ndzi na makungu yo biha,Ni nomu wa mina a wu dyohanga.4 Ku nga khathariseki leswaku vanhu va endla yini,Ndzi papalata tindlela ta xigevenga,+ hi ku landza marito ya wena.5 Milenge ya mina a yi fambe emikondzweni ya wenaLeswaku yi nga khudlunyeki.+6 Ndzi vitana wena, hikuva u ta ndzi hlamula,+ Xikwembu xanga.Rhiya ndleve u ndzi yingisa. Twana marito ya mina.+7 Kombisa tintswalo hi ndlela yo hlamarisa,+Wena Muponisi wa lava lavaka vutumbelo evokweni ra wena ra xineneLoko va balekela lava ku pfukelaka.8 Ndzi sirhelele ku fana ni ndzololo ya tihlo ra wena;+Ndzi tumbete endzhutini wa timpapa ta wena.+9 Ndzi sirhelele eka lavo homboloka lava ndzi hlaselaka,Eka valala va mina lava ndzi rhendzeleke naswona va lavaka ku ndzi dlaya.+10 Va fe ripfalo;Va tinyungubyisa hi milomu ya vona;11 Sweswi se va hi rhendzerile;+Va lava tindlela to hi wisa.12 U fana ni nghala leyi navelaka ku phatlulela xiharhi,Ni xinghalana lexi tumbeleleke.13 Humelela, Yehovha, u hlangana na yena+ u n’wi hlula;Ndzi ponise hi banga ra wena eka lowo homboloka;14 Yehovha Xikwembu xanga, ndzi ponise hi voko ra wenaEka vanhu va misava leyi, lava ndzhaka ya vona ku nga vutomi lebyi ntsena,+Lava u va nyikaka swilo leswinene+Naswona va siyelaka vana va vona vo tala ndzhaka.15 Kambe loko ku ri mina, leswi ndzi hanyaka hi ku lulama ndzi ta vona xikandza xa wena;Ndza eneriseka loko ndzi pfuka u ri kona.*+


text:
Xivambu
Muti waka Xivambu i muti lowu vulavulaka Xitsonga. Matsalele ma n'wana ya xivongo i Xibambu kumbe Shibambo.
Matimu ya Muti[Lulamisa | edit source]
Xithopo xa muti[Lulamisa | edit source]
Ndhonga...
Xivambu...
Ndhonga wa mamba,
wa ntsunga na kuxa
A mbingwanini...
A ka xihunguhungu xo ba madonga lamakulu
N'wanyanchomu, otlakula a mbeya
Lexi hi xona xi thopo lexi tivekaka xa muti lowu. Kuni ku hambana-nyana eka swi mutana swa ka Xivambu loko swiri karhi swi thopa xivongo lexi.
Rhavi e ka swiyenge swa rixaka ra Vatsonga[Lulamisa | edit source]
Hi ku ya hi Henri Junod va ka Xivambu, va hlayiwa eka rhavi ra Va N'walungu e ka rixaka ra Vatsonga.[1]
Minkombo[Lulamisa | edit source]
- ↑ Henry Junod - Life of a South African Tribe - Vol 1, Pages 16 - 19


text:
Bushveld Complex na Vredefort Dome
Transvaal Supergroup
Endzhaku kaloko kuhundzile Transvaal Supergroup kufikile Bushveld Complex, leyinga vumbiwa loko nhlayo yikulu ya maribye ya molten rock lawa yanga sukumetiwa kusuka eka Mantle kuya ehenhla kufika eka Transvaal Supergroup. Kunghenisiwa ka maribye lawa kuya eka masalela ya mikhukhula ya Transvaal Supergroup leyinga endliwa hi igneous rock complex tleyi tekaka ndzhawu yo ringana 60 000 square km’s, leyi endlaka leswaku yiva leyikulu swinene emisaveni. Bushveld Complex nayona yina kwalomu ka 80% ya Platinum ya misava hinkwayo. Yay ya hina!
Kambe akungari ntsako na mintlangu ntsena. Kwalomu ka 2 wa mabiliyoni wa malembe lawa yanga hundza, kuvile naku wa ma xiphemu xa ribye lexinga wela emisaveni kwalomu ka 120k’s e dzongeni-vupela dyambu bya Joburg. Ri wile hi matimba swinene lero ribye leri ari fanele kutlakuriwa, kwalomu ka 10km’s ehenhla ka laha ariri kona ekusunguleni. Mbuyelo wakona kuve Vredefort Dome, ku tlumba ka ribye lokukulu swinene lokunga humelela khale loku ku tivekaka emisaveni (ekusunguleni aku pimiwe kufika eka 250km kusuka e matlhelo, hambi leswi xiphemu lexikulu sweswi xinga pfariwa). Ku tlumba ka ribye leri kote kucelela swiphemu swa nsuku, leswi hinkarhi walowo aswiri ekusuhi nale henhla ka misava, leswinga endla leswaku swisivela kubuluka ka mundzuku.
Kambe Vredefort Dome ayi nga tshami yirikarhi yitekiwa tani hi xivumbeko lexinga vangiwa hi kuchayisiwa ka misava naswona, eka malembe lawotala, lavangana vutivi ava tshamela ro humesela ehandle leswi ava tshamba swona leswaku swihumelerile. Hambi swiritano, vulavisisi byintshwa byi kotile kuva byi basisa swilo swotala naku pfumaleka ka ntwisiso eka masungulo ya Dome kusungule kuvuya ku tshamisekisiwa hivutivi bya ti geologists. Hambi leswi ndzinga se twisisaka leswaku kuchayisiwa ka miasava swinga endlisa kuyini dome ematshan’wini ya xirhengele, ndzi fanela ku rhulela xihuku eka vutivi byo hlawuleka byo huma eka lavangana vutivi kutani hi pfumela leswaku himpela masingita lawa hi wona yanga swiendla hinkwaswo leswi.
Translated by Ike Ngobeni
Nkahelo wa mati, carbon dioxide nati gas tin’wana ti phohlile exikarhi ka maribye lawa yanga pandzekela kuta fika e henhla ka misava kutani yihumela ehandle kuya e mapapeni....more
Hiva 1950s, buku leyi vitaniwaka ‘Target: Earth’ yihumesiwile laha vatsari vanga hlamusela leswaku ti dinosaurs tive kona hikwalaho ka kuva kuve na kutlumbiwa loku ka maisava....more
Ku tshembiwa leswaku masalela ya Dominion group ya cheriwile kumbe ku hangalaka kwalomu ka 3.07 wa mabiliyoni wa malembe lawa ya hundzeke, eka nkova lowungava kona loko crust leyinga e hansi ka craton yisungule ku tsanyuka....more
Loko u languta e mapapeni exikarhi ka vusiku lebyingana vunyama, hinkwaswo swilanguteka swihorile....more
Endzhaku e Afrika Dzonga, hambi leswi, nhluvuko wa xi sayense awulave kuhi hundza hikwala tlhelo....more
Loko bolide ya Vredefort yita tshunela kuya chayisa misava, rivilo ra yona ri ehleketeleriwa kuva rive kun’wani ka kwalomuya kale xikarhi ka 40 000 na 270 000 wati kilomitara hi awara....more
Swihlawulekisi swoka swinga tolovelekangi swa sayense ya Vredefort Dome switsariwe ehansi hi vativi va sayense kusukela hi malembe yava 1878....more
2 billion wa malembe lawa yanga hundza, akungari na swimila eka planet, naswona xikombiso xin’we ntsena ya vutomi lexi axiri kona akuri ti bacteria....more
Afrika Dzonga i ndzhawu ya nkateko. Hikatekisiwile hi kaya rotshamiseka eka tiko nkulu ra khale, kule swinene na kudzinginika ka misava kumbe volcano....more
E handle ka xirhengele xa Vredefort, kutlumbiwa ka misava loku kusiye swotala endzhaku, swin’wani switsariwe emaribyeni....more


text:
Xivongo xi hlayiwa tanihi vito-nkulu ra munhu. Xivongo nakambe xi thlela xi voniwa tanihi vito ra Muti kumbe ndyangu. Xi tirhisiwa ku paluxa muti lowu munhu a humaka eka wona. Swivongo swi tirhisiwa ngopfu ku vulavula na/hi munhu wo karhi eka mindhavuko yo tala. Ndhavuko wun'wana na wun'wana wu ni swinawana swa wona swa matirhiselo ya Xivongo.
Xikongomelo xa phurojeki leyi i ku lavisisa nxaxamelo wa Swivongo swa Xitsonga, Xitshwa, Xirhonga ni swa Xicopi. Ku ya emahlweni yi ta lavisisa ku hangalaka ka swivongo leswi, hi Vundhawu ni Ririmi. Swivongo swo tala leswi kumekaka eka Xitsonga swi kona ni le ka tindzimi tin'wana to fana ni Xizulu ni Xiswazi.


text:
31Rito ra HOSI Xikwembu ri engeta ri ta eka Yonasi, ri ku: 2“Suka u ya eNinivha, emutini lowukulu lowuya, u ya va tshinya hi marito lawa ndzi nga ku byela wona.” 3Yonasi a yingisa xileriso xa HOSI, a suka a kongoma eNinivha. Ninivha a wu ri muti lowukulu ngopfu, lowu a swi teka masiku manharhu ku wu tsemakanya hi milenge. 4
Lk. 11:32
Yonasi a nghena eNinivha, a famba-famba mpfhuka wa siku rin'we a ri karhi a huwelela a ku: “Ku sele ntsena masiku ya 40, kutani muti wa Ninivha wu ta mbundzumuxiwa.” 5Kutani vaaki va Ninivha va kholwa marito ya Xikwembu; va lerisa vanhu ku titsona swakudya; hinkwavo ka vona, lavakulu ni lavatsongo, va ambala leswo khwaxa swa xirilo.
6Loko mahungu lawa ma fika etindleveni ta hosi ya Ninivha, yi suka exitshan'wini xa yona, yi hluvula swiambalo swa yona swa vuhosi, yi ambala leswo khwaxa, yi tshama etaleni. 7Kutani yi veka ni ku tivisa nawu emutini wa Ninivha, lowu nge: “Xibobo xa hosi ni tindhuna ta yona hi lexi: Ku nga ha dyiwi nchumu, hi munhu kumbe hi swifuwo, leswikulu hambi leswitsongo; naswona swi nga ha yi emadyelweni kumbe ematini. 8Vanhu a va ambale leswo khwaxa kun'we ni swifuwo swa vona, kutani va khongela Xikwembu hi matimba. Un'wana ni un'wana a a hundzuke emikhuveni ya yena leyo biha, a tshika vugevenga lebyi a nga na byona embilwini.Kumbe: vugevenga lebyi nyamisaka mavoko ya vona 9A hi tivi, kumbexana Xikwembu xi nga hundzuluxa miehleketo ya xona, xi tlhela emakungwini ya xona, xi rheleta vukari bya xona, leswaku hi nga tshuki hi lova.”
10Loko Xikwembu xi vona leswi va swi endleke ni ku hundzuka ka vona etindleleni ta vona leto biha, xi tlhela emakungwini ya xona: Hambileswi a xi va tivisile leswaku xi ta va twisa ku vava, a xa ha swi endlanga.


text:
231Khosi Josiasi a vhidza vhahulwane vhoṱhe vha Juda na Jerusalema. 2
A ya thembeleni ya Muṋe washu e na vhanna vha Juda na vhathu vha Jerusalema na vhotshifhe na vhaporofita, vhathu vhoṱhe, vha nyadzeaho na vhaḓivhalea. Josiasi a dzhia iḽa bugu ye ya vha yo tumbulwa thembeleni ya Muṋe washu, a vhalela vhathu maipfi oṱhe a Bugu ya Mulanga. 3
Khosi ya ima tsini na phuphu a vhofha mulanga na Muṋe washu, a ri u ḓo tevhela Muṋe washu, a vhulunga ndayo na milayo yawe na ndaela dzawe nga mbilu yawe yoṱhe na nga zwoṱhe zwine a vha zwone, u ralo ha vha u khwaṱhisa maipfi a mulanga o ṅwalwaho buguni iyo. Ndi hone vhathu vhoṱhe vha tshi fulufhedzisa uri vha ḓo vhulunga mulanga.
4
Khosi ya laya tshifhe muhulu Hilikia na vhotshifhe vha mu tevhelaho nga vhuimo, na vhalindamuṋango, uri hafho thembeleni ya Muṋe washu vha bvise zwithu zwoṱhe zwa Baali na Ashera mudzimu wa musadzi, na zwa masambi oṱhe a ṋaledzi. Khosi ya dzhia zwithu izwo ya zwi fhisa nnḓa ha muḓi wa Jerusalema mudavhini tsini ha govha ḽa Kidroni, ya hwala milora yazwo ya isa Bethele. 5Khosi ya bvisa vhotshifhe vha vhahedeni mushumoni we vha vha vho vhewa khawo nga mahosi a Juda, wa u dubisa zwioro vha tshi dubisela zwitembeleni zwa zwikwarani zwa miḓi ya Juda na yo tangaho Jerusalema, vhane vha dubisa zwioro vha tshi dubisela Baali na ḓuvha na ṅwedzi na masambi oṱhe a ṋaledzi na zwine dza fanyisa zwone. 6Khosi ya bvisa thanda ya Ashera thembeleni ya Muṋe washu a i isa Govhani ḽa Kidroni nnḓa ha muḓi wa Jerusalema, a i fhisela henefho. A i kuya ya vha luvhanda, a hasha buse ḽayo nṱha ha zwalo zwa vhathu zwavho. 7
Khosi ya ita na u thutha nnḓu ya phombwe dza thembele afho thembeleni ya Muṋe washu. Ndi hone he vhasadzi vha vha vha tshi luka zwiambaro zwe zwa vha zwi tshi ambarwa hu tshi luvhiwa Ashera.
8Josiasi a kuvhanganya vhotshifhe vhoṱhe Jerusalema vha tshi bva miḓini ya Juda, vha kumadza zwitembele zwa zwikwarani, u bva Geba u swika Bierisheba, he vhotshifhe vha vha vha tshi fhisa zwioro. A thutha zwitembele zwa midzimu dzikhoroni, muṋangoni wa khoro ya Joshua muvhusi wa muḓi, ye ya vha i thungo ya tshamonde khoroni ya muḓi. 9Naho vhotshifhe vha zwitembele zwa zwikwarani vho vha vha sa shumi aḽiṱarini ya Muṋe washu Jerusalema, vhurotho vhu si na mbilisa vho vha vha tshi vhu ḽa-vho na vhaṅwe vhotshifhe vha mutupo wavho.
10
Khosi Josiasi a ita na u kumadza tshivhaso hune vhathu vha luvha midzimu hone Govhani ḽa Hinomu, uri hu si tsha vha na muthu ane a ṋekedza Molekhe ṅwana wawe a mu ita nduvho i fhiswaho. 11Muṋangoni wa thembele ya Muṋe washu a thutha bere dze mahosi a Juda a vha o dzi sumela ḓuvha. Dzo vha dzi muṱani tsini ha kamara ya gota ḽe ḽa vha ḽi tshi pfi Nathani Melekhe. Josiasi a fhisa gariki dzo sumelwaho ḓuvha. 12
A thutha aḽiṱari dze dza vha dzo fhaṱwa nga mahosi a Juda nṱha ha ṱhanga tsini ha kamara ya Ahasi ya nṱha, a thutha na aḽiṱari dze dza vha dzo fhaṱwa nga Manase miṱani mivhili ya thembele ya Muṋe washu. A dzi thutha henefho, a dzi pwashekanya dza thuthekana a dzhia mathukhwi adzo a hasha Govhani ḽa Kidroni. 13
Khosi ya tshinya na thembele dza midzimu dzo fhaṱwaho nga Solomoni khosi ya Israele vhubvaḓuvha ha Jerusalema, tshipembe ha Thavha ya Phusuphusu; dzo fhaṱelwa zwitungulo zwi nengisaho zwa Ashtharotho mudzimu wa musadzi wa Vhasidoni na Khemosho mudzimu u nengisaho wa Muaba na Molekhe mudzimu wa tshika wa Vhaamoni. 14Josiasi a pwasha phuphu dza matombo, a remekanya thanda dza Ashera, fhethu afho a hu tibedza nga marambo a vhathu.
15
Josiasi a thutha na aḽiṱari ya Bethele, na kutembele kwa tshikwarani kwo fhaṱwaho nga Jerobiamu ṅwana wa Nebati we a ita uri Vhaisraele vha tshinye. Josiasi a fhisa aḽiṱari iyo khathihi na kutembele kwa tshikwarani a ku kuya kwa vha luvhanda, a ita na u fhisa thanda ya Ashera. 16
A rembuluwa a sedza, a vhona zwalo zwe zwa vha zwi zwikwarani, a ita uri marambo a bvisiwe khazwo, a fhisiwe kha aḽiṱari uri i kumale, a tshi khunyeledza zwe Muṋe washu a amba, zwa ḓivhadzwa nga uḽa muḓinḓa wa Mudzimu we a dzula o amba zwithu izwo.
17
Khosi ya vhudzisa ya ri, “Tshalo tshiḽa tshine nda tshi vhona ndi tsha nnyi?”
Vhathu vha muḓi wa Bethele vha fhindula vha ri, “Ndi tshalo tsha muḓinḓa wa Mudzimu we a bva Juda, onoyo o teketela aḽiṱari ya Bethele a bula zwithu zwine vhone vha kha ḓi bva u zwi ita.”
18A ri, “Itsho tshi litsheni. Ni songo tenda na muthihi a tshi kwama marambo awe.” Ndi hone vha tshi litsha marambo awe na a uḽa muporofita we a vha a tshi bva Samaria.
19A thutha a kumadza zwitembele zwoṱhe zwa zwikwarani zwo fhaṱwaho nga mahosi a Israele miḓini ya Samaria sa zwe a ita Bethele, ngauri zwo vha zwi tshi sinyusa Muṋe washu. 20A shidzha vhotshifhe vha zwitembele zwa zwikwarani vhe vha vha vhe henefho, a vha vhulahela kha aḽiṱari dzavho, a fhisa marambo a vhathu kha aḽiṱari dzoṱhe. Zwo no ralo a vhuelela Jerusalema.
21
Khosi Josiasi a laya vhathu vhoṱhe a ri, “Itani vhuṱambo ha Paseka ni tshi hulisa Muṋe washu Mudzimu waṋu, nga he ha ṅwalwa ngaho Buguni hei ya Mulanga.” 22Ho vha hu sa athu vhuya ha ḽiwa vhuṱambo ha Paseka nga nḓila yeneyo, u bva misi ya vharangaphanḓa vhe vha endedza Vhaisraele, na misi yoṱhe ya mahosi a Israele na a Juda. 23Huno nga ṅwaha wa 18 wa muvhuso wa khosi Josiasi, vhuṱambo uho ha Paseka ha itelwa Muṋe washu muḓini wa Jerusalema.
24
Josiasi a dovha a fhelisa zwa vhaambeli na malombo na zwitungulo zwa muṱani na midzimu ya tshika na zwiṅwe zwoṱhe zwi nengisaho zwine zwa vhonala Juda na Jerusalema. Hezwo o zwi itela u khunyeledza mulayo wo ṅwalwaho buguni ye tshifhe Hilikia a i tumbula thembeleni ya Muṋe washu. 25Ho vha hu sa athu vha na khosi i no nga Josiasi kha vho mu rangaho phanḓa, na vho ḓaho ngavhuya, we a rembulutshela ha Muṋe washu nga mbilu yoṱhe na nga nungo dzoṱhe na nga zwoṱhe zwine a vha zwone, a tshi tevhedza Mulayo wa Mushe woṱhe.
26Naho zwo ralo, Muṋe washu ho ngo humisa mbiti dzawe dzi ofhisaho, dze dza tou dugela vhathu vha Juda nga zwoṱhe zwo itwaho nga Manase a tshi mu ṱunga. 27Muṋe washu a ri, “Vhathu vha Juda na vhone ndi ḓo vha sudzulusa nda si tsha vha vhona, sa zwe nda sudzulusa Vhaisraele, ndi ḓo landula Jerusalema, muḓi we nda u nanga, na thembele hei ye nda amba ngayo nda ri, ‘Dzina ḽanga ḽi ḓo vha henefho.’ ”
28Mafhungo maṅwe a Josiasi na zwoṱhe zwe a ita, o ṅwalwa buguni ya Histori ya Mahosi a Juda.
29
Musi Josiasi e khosi, Farao Nikho khosi ya Egipita a gonya a yo tikedza khosi ya Ashuru a bva nga nḓila ya mulambo wa Yufuratha. Khosi Josiasi a bva uri a yo ṱangana nae vha lwe, hone Nikho a imedzana nae, a mu vhulaha muḓini wa Megido. 30
Vhalanda vha Josiasi vha hwala tshitumbu tshawe nga gariki tshi tshi bva Megido vha tshi isa Jerusalema, vha tshi swiṱa tshaloni tshawe. Vhaḓivhalea vha shango vha dzhia Juahasi ṅwana wa Josiasi, vha mu ḓodza mapfura, vha mu vhumba khosi vhudzuloni ha khotsi awe.
31Juahasi a tshi vha khosi ya Juda o vha e na miṅwaha ya 23, a vhusa e Jerusalema a fhedza miṅwedzi miraru. Mme awe o vha e ṅwananyana wa Jeremia, a no pfi Hamuthali, wa muḓi wa Libina. 32Juahasi a ita zwi sa takadzi Muṋe washu, u ḓi nga vhomakhulukuku wawe. 33
Farao Nikho wa Egipita a mu vhofha nga dzigeḓane a mu vhea muḓini wa Ribila shangoni ḽa Hamathi uri a si kone u vhusa Jerusalema, a thelisa vhathu vha Juda khilogiramu dza 3 400 dza siliva na khilogiramu dza 34 dza musuku. 34Farao Nikho a dzhia Eliakimu ṅwana wa Josiasi a mu ita khosi vhudzuloni ha khotsi awe Josiasi, a shandukisa dzina ḽa Eliakimu ḽa vho pfi Jehoyakimu. Nikho a hwala Juahasi a mu isa Egipita, a fela hone.
35Jehoyakimu a ṋea Farao Nikho siliva na musuku nga he a zwi ṱoḓa ngaho. Izwo o zwi kona nga u thelisa shango, vhathu vha shango vha bvisa siliva na musuku zwi tshi ya nga zwine vha vha nazwo.
36Jehoyakimu a tshi vha khosi ya Juda o vha e na miṅwaha ya 25, a vhusa e Jerusalema a fhedza miṅwaha ya 11. Mme awe o vha a tshi pfi Zibida ṅwananyana wa Phedaya, a tshi bva muḓini wa Ruma. 37Jehoyakimu a ita zwi sa takadzi Muṋe washu, u ḓi nga vhomakhulukuku wawe.


text:
Gazaland
Mfumo wa le kaGaza a wu simekiwe laha namunthla ku nga Mozambhiki na Zimbabwe, kusukela e ka nambu wa Nkomathi kuya e ka Nambu wa phungwe.
Matimu ya Mfumo wa kaGaza[Lulamisa | edit source]
Kutumbuluka (1820 - 1858)[Lulamisa | edit source]
Mfumo wale kaGaza wu sungule hi lembe ra 1828 hinkarhi ma lembeya Matiwani [1] loko Soshangana Manukosi (Manukuza) a tsutsumela e n'walungu wa Afrika-Dzonga endzhaku ka ku hluriwa ka mavuthu ya ka Ndwandwe hi mavuthu ya Shaka e hansi ka vurhangeri bya Zwide, enambyeni wa Mhlathuzi. Hi 1835 Soshangana u fikile a aka e ribuweni ra nambu wa Tembe e ku suhi a tiko ra Swaziland. Shaka u rhumele phfumba ra hakelo kuya hlasela vatsuvuki lava, hikwalaho soshangana na machangana lawa a amarhangela marhurhele e xifundzeni xa Limpopo ma kongoma enwalungu ku kondza vaya fika enambyeni wa Zambezi. Hilaha va fikeke va hlangana na vasuvuki va va ngoni lava rhangeke, Zwangendaba na Xaba. Endzaku ka tinyimpi timbirhi laha Soshangana a hluleke kona, u rhurhele e Musapa e tikweni ra Zimbabwe laha va akeke kona[2].Hiloko kusungula mfumo wa Gaza, lowu ntsindza wa wona wosungula wuveke Musapa. Mfumo lowu Soshangana a wusimekeke u wu chule vito ra Gaza leria kuri vito ra kokwa-xindhue wakwe.
Hi lembe ra 1838, mfumo wa kaGaza wu lahlekeriwe hi mavuthu yo tala lawa ma dlaweke hi ntungu wa mpondzo lowu hlaseleke tiko hinkwaro, leswi endleke leswaku Soshangana a rhurhisa mfumo wakwe a thlelela e Limpopo laha a fikeke a aka e Chayimeti e Massurize lowu veke ntsidza wa mfumo wa ka Gaza hi 1840.Tiko ra kaGaza anase ri aname kwalomu ka 56 000km². Eku fambafambeni loku Soshangana u hoxe tinxaka-nxaka ta vanhu lava a vahluleke e hansi ka mfumo wakwe, votalavavanhu lava a vari matsonga lava a va kumeka e limpopo. Vaboheke ku amukela ndlela yo hanya ya xizulu, kumbe xingoni. Majaha ya matsonga ama tirhisiwa e mavuthwiniya soshangana tani hi mabulandlela kumbe lava pfulaka ndlela [3].
Tanihileswi mfumo wa kaGaza anase wu ndlandlamuke kusukel e n'walungwini wa Swaziland kuya fikela e dzonge wa Nyembane leyi akuri ndhzawu ya maphutukezi,wusungule kuva mfumo wavumbirhi hivukulu kulandzela mfumo wa Shaka. Mfumo wa maphutukezi, wu rhumele phfumba rakurhula eka soshangana hi siku ra vu 18 e n'whetini ya mhawurihi lembe ra 1840. Pfhumba leri a ri rhangeriwe hi Caetano Pinto dos Santos loyi a a lerisiwe ku endla ntwanano wa kurhula na Soshangan. Hikakunene, u amukeriwile e hubyweni ya Soshangana e Chayimeti laha a nyikeleke hi nyiko ya Banga na bandi, naswona Soshangana u nyikele hi Zagiya na xivhiko xayena. Kambe kuhava ntwanano lowu fungiweke exikarhi kavona.


text:
41
1 Mah. 19:8
Mat. 6:16-17
Yesu a mbo ḓi ṱuwa mulamboni wa Jorodani o ḓala Muya Mukhethwa. Ene Muya a mu endedza sogani, 2Yesu a fhedza maḓuvha a 40 a sa ḽi tshithu a tshi khou lingwa nga diabolo. Musi ayo maḓuvha a tshi fhela a farwa nga nḓala. 3Ndi hone diabolo a tshi amba na Yesu a ri, “Arali nangoho u Murwa wa Mudzimu, vhudza heḽi tombo ḽi shanduke ḽi vhe vhuswa.” 4
Yesu a fhindula a ri, “Maṅwalo a ri, ‘Muthu ha tshili nga vhuswa fhedzi.’ ”
5Ndi hone diabolo a tshi isa Yesu nṱha ha thavha, kathihi fhedzi a mu sumbedza mashango oṱhe a ḽifhasi a ri, 6
1 Joh. 5:19
Joh. 12:31
Mat. 28:18
“Ndi ḓo u kumedza haya mashango oṱhe na madzanga ao; zwoṱhe zwi zwanḓani zwanga, ndi zwi ṋea ane nda funa. 7Zwino arali wa tou nngwadamela, hezwi zwithu zwoṱhe zwi ḓo vha zwau.” 8
5:9
Yesu a fhindula a ri, “Ho ṅwaliwa upfi, ‘Gwadamela Muṋe wau Mudzimu u luvhe Ene fhedzi!’ ”
9Ndi hone diabolo a tshi mu isa Jerusalema a mu imisa kha tshiuludza tsha thembele a konou amba nae a ri, “Arali nangoho u Murwa wa Mudzimu fhufhela fhasi u henefha, 10
hufha Maṅwalo a tshi ri,
“ ‘Mudzimu u ḓo vhudza vharuṅwa vhawe vha u tsireledza,
11a ri vha ḓo tou u takula nga zwanḓa uri u si khukhulwe nga tombo.’ ”
12
Yesu a tshi mu fhindula a ri, “Mudzimu o amba a ri, ‘U songo linga Mudzimu Muṋe wau.’ ” 13
Musi diabolo o no fhedza milingo yawe, a litsha Yesu a ri, “Ndi ḓo mu wana ngavhuya.”
14
Zwenezwo Yesu a humela Galelia e na maanḓa a Muya Mukhethwa. Thungo dzoṱhe ho vha hu tshi vho pfala dzina ḽawe fhedzi. 15O vha a tshi ya a tshi funza na sinagogoni dza Majuda, vhathu vhoṱhe vha tshi mu khoḓa.
16
14:1
Ndi hone Yesu a tshi ya Nazaretha fhaḽa he a alutshela hone. Nga Sabatha a ya sinagogoni sa misi. A takuwa uri a vhale Maṅwalo. 17Vha mu ṋekedza bugu ya muporofita Yesaya, a i petulula a wana fhaḽa ho ṅwaliwaho upfi,
18
Luk. 7:22
3:16,22
4:1,14
10:21
24:49
Mish. 1:2,5,8
2:4,17,18
Mat. 1:18,20
3:11,16
4:1
12:18,28,31-32
28:19
“Muya wa Muṋe washu u kha Nṋe.
O nnḓodza uri ndi funze vha si na tshavho
mafhungo maḓifha,
ndi ḓivhadze uri mathubwa a ḓo vhofhololwa,
mabofu a swinguluswa,
uri ndi lamulele vho kandeledzwaho,
19
ndi ḓivhadze u ḓa ha ṅwaha wa u tshidzwa nga Muṋe washu!”
20U ralo Yesu a peta iḽa bugu, a i ṋea mulavhelesi wa sinagogo, a dzula fhasi uri a funze. Vhathu vhoṱhe vhe vha vha vhe nḓuni vha mu lavhelesa. 21Yesu a thoma u vha funza a ri, “Ṋamusi haya mafhungo a ambwaho nga Maṅwalo o khunyelela zwenezwi ni tshi a pfa a tshi khou vhalwa.” 22
7:15
Vhoṱhe vha takalela zwe a amba, vha kanuka na u ḓifha ha pfunzo yawe. Vha ri, “Nṋa a si ṅwana wa Josefa uyu naa?”
23
Yesu a amba navho a ri, “Ndi a zwi ḓivha uri ni ḓo thoma u mmbudza uri, ‘Mudengu ḓidengule!’ na dovha na ri, ‘Zwe ra pfa hu tshi pfi wo ita ngei Kapernaumi zwi ite-vho na fhano ha hau.’ 24
Zwino ipfani-ha, ndi ri muporofita ha huliswi ha hawe. 25
Jak. 5:17-18
Ndi ngoho uri ho vha hu na tshilikadzi nnzhi misi ya muporofita Elia zwiḽa gole ḽi tshi tswuka ḽa fhedza miṅwaha miraru na hafu ha vhuya ha tou wa nḓala khulu shangoni ḽoṱhe. 26Hone Elia ho ngo vhuya a rumiwa na kha muthihi wavho, o rumiwa ngei kha uḽa wa Tsariphathi fhedzi, kha ḽa Sidoni. 27
Na misi ya muporofita Elisha ho vha hu na vhanzhi vha lwalaho lukanda shangoni ḽa Israele, hone hu si fhodzwe na muthihi wavho, ha tou fhodzwa Naamani wa Musiria.”
28Vhathu vhoṱhe vhe vha vha vhe sinagogoni vha tshi pfa a tshi ralo vha sinyuwa nga maanḓa. 29
Mish. 7:58
Vha mbo ḓi takutshedza vha pandela Yesu muḓini vha mu isa muṱumbani wa tshikwara tshe muḓi wavho wa vha wo fhaṱwa khatsho, vha tshi ri vha mu khurumedzele luwani. 30
10:39
Hone Ene a vhanyuludza nga vhukati a ḓiṱutshela.
31Ndi hone Yesu a tshi tsela muḓini wa Kapernaumi shangoni ḽa Galelia, a ḓi funza vhathu nga Sabatha. 32
13:54
22:33
Joh. 7:46
Luk. 4:14
Vhoṱhe vha kanuka kufunzele kwawe ngauri o vha a tshi pfala e Muṋe wa mafhungo. 33Henefho sinagogoni ho vha hu na muṅwe munna we a vha e na thuṅwa ya Saṱhane, onoyo a ṱavha mukosi a ri, 34
“U ṱoḓani kha riṋe Iwe Yesu wa Nazaretha? Kani-ha wo ḓa u ri lozwa? Iwe ndi a u ḓivha: U muḓinḓa mukhethwa wa Mudzimu!”
35Yesu a i kaidza a ri, “Fhumula u bve kha hoyo muthu!” Iyo thuṅwa ya mbo ḓi wisela uḽa munna fhasi vhathu vha tshi zwi vhona, ya bva khae i songo vhuya ya mu ita tshithu. 36Vhoṱhe vha akhamala vha thoma u amba nga tshavho vha ri, “Nṋa ndi mini izwi? Onoyu muthu a re na maanḓa a u kaidza thuṅwa dza mu thetshelesa!” 37
Bvumo ḽa Yesu ḽa thoma u pfala shangoni ḽeneḽo ḽoṱhe.
38U bva henefho sinagogoni ha vha u livha hayani ha Simoni. Makhulutshisadzi wa Simoni vho vha vho farwa nga biso, muvhili u tshi tou duga woṱhe. Vha havho vha ḓa vha lilela Yesu. 39Ene a takuwa a yo ima tsini ha mmbete wavho, a kaidza biso ḽa mbo ḓi fhola na zwenezwo, vha mbo ḓi bikela vhaeni.
40Ḓuvha ḽi tshi vho kovhela, vhoṱhe vhe vha vha vhe na vhalwadze vha malwadze a tshakha-tshakha vha vha ḓisa ha Yesu; Ene a vha vhea zwanḓa vhoṱhe, a vha fhodza. 41
Na thuṅwa dza bva kha vhanzhi dzi tshi khou ṱavha mukosi dzi tshi ri, “Ndi Iwe Murwa wa Mudzimu!” Yesu a dzi kaidza, a sa dzi tendele dzi tshi bula uri ndi Ene nnyi ngauri iṱali dzo vha dzi tshi zwi ḓivha uri ndi Ene Mesia.
42Nga matsheloni Yesu a bva a ya sogani. Hone vhathu vha thoma u mu ṱoḓa, musi vho mu wana vha si tsha tenda a tshi ṱuwa. 43
Ene a vha vhudza a ri, “Ndo fanela u ya nda funza mafhungo maḓifha a muvhuso wa Mudzimu na kha miṅwe miḓi, vhunga zwi zwone zwe Mudzimu a nthumela zwone.” 44Ndi hone a tshi ya u funza sinagogoni dza Judia.


text:
Eland
Nhongo
Vito
Mhofu (taurotragus oryx)
Xivumbeko
Ti mhofu ti na makatla yo ringana 1,7 wa timitara wu tihlela wu tikela 900 kg.I swiharhi leswi kulu ngopfu swi tlula-tlulaka hiku olova edaratni. Swina guthu nyana emakatleni.vntikelo wa timhondzo ka timbewu hinkwatu ti le ndzaku wu lehe ku fikile mitara yingwe. Xiharhi xa xisati xi tika 450kg, xiharhi xa xinuna xi ni misisi ya basa e xihlayeni, timbewu hinkwato ti ni muhlovo wo fana wa dzovo.Ti tlhela ti va na vala ro basa leri ri kalaka ngopfu ka mhofu.
Swakudya
Mhofu yi xopa-xopa ngopfu, yi tirhisa mihovo yo hambana ya mirhi wo leha yi hava mati, yi tshimbela mihandzu ku fikelela ntsengo wa yona wa mati emirini.
Ku tshikelela
Mhofu yi hava nkarhi wo bebula, e Afrika dzonga, ku ni tinwheti to karhi laha yi bebulaka ngopfu ku tlula tinweheti tinwani.Mhofu yinwe yi beburiwa ka ti nweti ta kaye.Ricece ra kona ra tsutsuma endzhaku ka tiawara to hlaya loko swi beburiwile.
Mahanyelo
Mhaka yo tsakisa hi mhofu iku yina xikolo xa ticece loko yi hlaseriwa, hosi yi endla layeni, ti mhofu ta xinuna ti teka xiyimo mahlweni ku sirhelela ticece ni va xisati yi famba yi hlotana ni dyele ya rihla ya rihlaza ayi koti ku ti sirhelela e ndzhawini yo karhi,kambe tina matimba. etihonwini.
Swi Kumeka kwini
Mhofu yi kumeka ti game rerserve tale afrika dzonga. Tindzhawu tinwani la ti nga tolovela ku hanya kona ti tlhela ti nyamalala.


text:
151Endzhaku ka masiku ma nga ri mangani, hi nkarhi wa ntshovelo wa koroni, Samsoni a teka ximbutana a famba na xona a ya pfuxela nsati wa yena. Kutani a fika a ku: “Ndzi lava ku nghena endlwini leyi nsati wa mina a nga eka yona.” Kambe tata wa nsati a n'wi alela ku nghena, 2a ku ka yena: “Mina a ndzi ehleketa leswaku a wa ha ri na mhaka na yena, kutani ndzi n'wi nyikile nxangwana ya wena. Xana ndzisana ya yena yi njhani xana? Teka yona, hikuva yi sasekile ku tlula yena!” 3Samsoni a ku ka yena: “Sweswi mina a ndzi nga ha vi na nandzu, loko ndzi endla Vafilista swo biha.” 4Hiloko Samsoni a suka a famba a ya khoma timhungubye ta 300, a lava ni swisana. Kutani a yimisa timhungubye ha timbirhi-mbirhi ti fularhelana, a boha xisana hi mincila ya tona, xi va exikarhi ka timhungubye letimbirhi. 5Loko Samsoni a lumekile swisana, a tshika timhungubye leti ti ya nghena emasin'wini ya Vafilista, kutani ti hisa tinhulu ta koroni, ni koroni leyi a yi nga si tshoveriwa, ku tshwa ni mirhi ya mitlhwari. 6Vafilista va vutisana va ku: “Xana i mani a nga endla swilo leswi xana?” Van'wana va hlamula va ku: “I Samsoni mukon'wana wa va ka Timina, hikuva va tekile nsati wa Samsoni va n'wi nyika nxangwana ya yena.” Hiloko Vafilista va ya hisa nkata Samsoni ni tata wa yena.Van'wana va ri: Nkata Samsoni ni va ka vona 7Samsoni a byela Vafilista a ku: “Leswi mi tirheke hi ndlela leyi, ndza mi byela, ndzi nga ka ndzi nga fambi, ndzi nga si rihisela eka n'wina!” 8Kavaloko Samsoni a mukisana ni Vafilista, a dlayetela, kutani a rhelela a ya tshama ebakweni ra ribye ra Etamu.
9Kutani Vafilista va tlhandluka va ya dzima mixaxa etikweni ra Yuda, va hlasela muti wa Lehi. 10Vavanuna va Yuda va vutisa Vafilista va ku: “Xana hikwalaho ka yini mi ta mi ta hi hlasela, xana?” Vafilista va hlamula va ku: “Hi lava ku boha Samsoni, hi ya n'wi endla leswi a hi endleke swona.” 11Kutani vavanuna va Yuda vo ringana 3 000 va rhelela va ya eka Samsoni ebakweni ra ribye ra Etamu, va fika va ku ka yena: “Wa swi tiva leswaku Vafilista va hi fuma. Kutani i mhaka muni leyi u hi vangeleke yona xana?” Samsoni a va hlamula a ku: “Leswi ndzi va endleke swona, hi sweswi na vona va rhangeke va ndzi endla swona.” 12Kutani va ku ka Samsoni: “Hi tele ku ta ku boha leswaku hi ta ku nyiketa emavokweni ya Vafilista.” Kutani yena a va hlamula a ku: “Ndzi hlambanyeleni leswaku n'wina a mi nga mukisani na mina mi ndzi ba.” 13Kutani vavanuna va Yuda va ku: “E-e, hina hi to ku boha kunene, kutani hi ku nyiketa emavokweni ya vona. A hi nga ku dlayi!” Hiloko va n'wi boha hi tintambhu timbirhi letintshwa, va n'wi humesa ebakweni ra ribye, va muka na yena.
14Kuteloko a fika eLehi, Vafilista va n'wi hlanganisa va ri karhi va ba huwa; kutani Moya wa HOSI Xikwembu wu nghena Samsoni hi matimba swinene, tintambhu leti a va n'wi bohile mavoko ha tona ti debya, wonge i ntsembyani loko wu tshwa hi ndzilo, mafundzu ya tona ma ntshunxeka. 15Kutani Samsoni a kuma rihlaya ra mbhongolo leya ha ku faka, a ri teka, a dlaya vavanuna vo ringana 1 000 ha rona. 16Kutani a ku:
“Hi rihlaya ra mbhongolo,
ndzi va ridimbile,Van'wana va ri: Hi rihlaya ra mbhongolo ndzi fumbe tinhulu-nhulu ...
hi rihlaya ra mbhongolo,
ndzi dlaye gidi ra vavanuna!”
17Kuteloko a hetile ku vulavula, a cukumeta rihlaya ra mbhongolo; kutani ndhawu ya kona yi thyiwa vito ra Ramati-Lehi (hileswaku: “Xintshabyana-xa-Rihlaya”).
18Samsoni a twa torha swinene, kutani a huwelela eka HOSI Xikwembu, a ku: “Hi wena u tiseke ku hlula lokukulu loku hi voko ra mina nandza wa wena, kutani xana ndzi nga dlawa hi torha, ndzi wela emavokweni ya vahedeni xana?” 19Kutani Xikwembu xi pandza ribye leri fanaka ni ra ku sila leri nga eLehi ri pfelela mati. Kuteloko Samsoni a nwile, moya wa yena wu rhelela, a kuma matimba lamantshwa. Xihlovo xa kona xi thyiwa vito ra Eni-Hakori (hileswaku: “Xihlovo-xa-Muhuweleri”). Ni namuntlha xa ha ri kona eLehi. 20Samsoni ú vile murhangeri wa Vaisraele enkarhini wa Vafilista ku ringana malembe ya 20.


text:
51
Musi Vhafilista vho no thuba mbulungelo ya Mudzimu Ebenezere, vha i hwala vha i isa Ashidodo, 2vha i dzhenisa thembeleni ya mudzimu wavho Dagoni vha i vhea tsini ha Dagoni. 3Musi vhathu vha Ashidodo vha tshi fhinduwa nga matshelo, vha vhona Dagoni wo wela fhasi nga tshifhaṱuwo phanḓa ha mbulungelo ya Muṋe washu! Vha dzhia Dagoni vha u vhuedzedza vhudzuloni hawo. 4Hone nga matshelo vha tshi vuwa vha vhona Dagoni wo wela fhasi nga tshifhaṱuwo phanḓa ha mbulungelo ya Muṋe washu! Wo vha wo vunḓea ṱhoho na zwanḓa zwa wela tshiukhuvhani, ha sala mutumbu wawo fhedzi. 5Ndi zwine na ṋamusi vhotshifhe vha Dagoni na vhaṅwe-vho vhane vha dzhena thembeleni ya Dagoni vha sa kande tshiukhuvha.
6Tshanḓa tsha Muṋe washu tsha ziamedza vhathu vha Ashidodo na vha shango ḽeneḽo, a vha ofhisa, a ita uri vha vhe na zwitshimbili marahoni. 7Musi vhanna vha Ashidodo vha tshi vhona zwine zwa khou itea, vha ri, “Mbulungelo ya Mudzimu wa Vhaisraele i songo tsha dzula fhano na riṋe ngauri tshanḓa tshawe tsho tsikeledza riṋe na mudzimu washu Dagoni.” 8Ndi hone vha tshi vhidza vhavhusi vhoṱhe vha Vhafilista vha vha vhudzisa vha ri, “Ri iteni nga mbulungelo ya Mudzimu wa Israele?”
Vhavhusi vha fhindula vha ri, “Ṱuwisani mbulungelo ya Mudzimu wa Israele ni i ise Gathi.” Ndi hone vha tshi hwala mbulungelo ya Mudzimu wa Israele vha i isa Gathi.
9Huno musi vho no i sudzulusa, tshanḓa tsha Muṋe washu tsha rwa vhathu vha muḓi uyo vha hanganea. Muṋe washu a ḓisela vhathu vha Gathi khombo, vhoṱhe vhahulwane na vhaṱuku, vha vha na zwitshimbili marahoni.
10
Ndi hone vha tshi hwala mbulungelo ya Mudzimu vha i isa muḓini wa Ekroni. Mbulungelo ya Mudzimu ya ri u dzhena Ekroni, vhathu vha Ekroni vha mbo ṱavha mukosi vha ri, “Vho ḓisa mbulungelo ya Mudzimu wa Israele kha riṋe uri vha ri vhulahe na vhathu vha hashu.”
11Ndi hone vha tshi kuvhanganya vhavhusi vhoṱhe vha Vhafilista vha ri, “Ṱuwisani mbulungelo ya Mudzimu wa Israele, nga i humele fhethu hayo, i sa ḓo vhulaha riṋe na vha hashu.”
Lufu lwo vha lwo ṱanganya muḓi uyo vhathu vha tou hanganea, tshanḓa tsha Mudzimu tsho vha tsho u tsikeledza. 12Vhe vha sala u fa vha vha na zwitshimbili marahoni, vhathu vha muḓi vha ṱavhela midzimu yavho mukosi uri i vha farise.


text:
Wikipedia:Tutorial
Haku amukela · Tutorial · Cheatsheet · FAQ · Swikomba-ndlela · Mpfuno · Tafula ra mpfuno · Media copyright questions · Tafula ra Swikombo
Vuleteri hi ta kululamisa eka Wikipediya - Wa amukeriwa!
Wikipediya i ensayitlopediya leyi lulamisiwaka hi ku hlengela laha na wena u nga hlengaka vutivi bya wena kona. Vuleteri lebyi byi ta ku pfuna ku va muwikipediya.
Matluka lama landzelaka ma ta bula hi swihlawulekisi swa Wikipediya, ma nyikela switsundzuxo mayelana na vusasekisi na matsalele ya timhaka, vuxokoxoko hi vanhu va muganga wa Wikipediya, naswin'wana na swin'wana. Tlhandlakambirhi, ma ta hlamusela swinawana swa Wikipediya na mitoloveto ya kona.
Lebyi i vuleteri byo olova, a hi buku yo hlamusela hi vuenti. Loko u lava vuxokoxoko byo antwsa, landzela mikongomiso yo ya eka matluka man'wana lama yelanaka na mhaka leyi. Leswaku u hlaya matluka lawa hi nkarhi lowu fanaka, u nga ma pfula eka mafasitere man'wana eka inthanete ya wena.
Ku ni mikongomiso yo ya eka matluka ya "Mabokisi ya sava" laha u nga dyondzaka hi ku ringeta kona. Ringeta swilo swo hambanahambana naswona u tiphina! Ku hava loyi a nga ta ku karhata eka matluka lawa.
Xiya leswaku eka vuleteri lebyi u tirhisa vuhleri bya tluka lebyi tolovelekeke. Loko u pfurile u nghena laha ka Wikipediya ivi u cince mihlawulo ya wena, mikongomiso yi nga va etindhawini to hambana eka tluka ra wena.


text:
101Va ni khombo lava vekaka ni ku humesa
milawu yo homboloka leyi xanisaka vanhu:
2Va ala ku lwela vapfumari ehubyeni,
va tekela swisiwana swa tiko ra mina leswi nga swa swona;
hi ndlela leyi, va phangha swa tinoni,
ni swa lava pfumalaka vatswari.
3Xana mi ta endla yini siku mi nga ta biwa,
loko xihuhuri xo huma kule xi mi tela xana?
Xana mi ta tsutsumela kwihi,
rifuwo ra n'wina mi ta ri siya na mani ke?
4Ku to sala ntsena ku bvutama-bvutama exikarhi ka lava khomiweke,
kumbe ku dlayiwa ni van'wana.
Hambiswiritano, vukari bya HOSI Xikwembu a byi nga tlheli,
xa ha ta tlakusa voko ra xona, xi mi ba.
5
Rho. 9:27
HOSI Xikwembu xi ri: “Vaasiriya i nhonga leyi ndzi yi tirhisaka loko ndzi karihile,
loko ndzi hlundzukile, hi wona nkhavi wa mina!Van'wana va ri: ku hlundzuka ka mina, hi wona nkhavi lowu va wu tameleke
6Ndzi va rhumile ku ya ba vanhu lava nga riki na mhaka na mina,
ndzi va lerisa ku ya lwa ni lava va ndzi hlundzukiseke,
va va hlasela, va phangha swa vona,
va va kandziyela kukota ndzhope emagondzweni.”
7Kambe hosi ya Asiriya a yi lavi swona ntsena,
makungu ya yona ma tlula leswi:
Yi ni makungu ya ku hlasela ni ku herisa
vanhu va matiko layo tala.
8Yi tidzunisa, yi ku:
“Vafambisi hinkwavo va mavuthu ya mina i tihosi!
9Ndzi hlurile muti wa Kalino ni wa Karkemixi,
ndzi hlula ni wa Hamata ni wa Aripadi,
hambi yi ri miti ya Samariya na Damaska
na yona ndzi yi hlurile.
10Ndzi humile ndzi ya hlasela matiko lama nga ni swikwembu
leswi swifaniso swa swona swi tlulaka swa le Yerusalema na Samariya.
11Leswi ndzi swi endleke ehenhla ka muti wa Samariya ni swifaniso swa wona swa swikwembu,
xana ndzi nga tsandza ha yini ku swi endla muti wa Yerusalema ni swikwembu swa wona ke?”
12Loko N'wini wa hinkwaswo a heta hinkwaswo leswi a swi endlaka entshaveni ya Siyoni ni le mutini wa Yerusalema, ú ta ba hosi ya Asiriya, hikuva yi titshemba ngopfu ni ku tikurisa ku tlula mpimo. 13Yi tidzunisa yi ku:
“Matimba ya mina, hi wona ma tirheke swilo leswi,
ndzi swi endlile hi vutlhari bya mina, hikuva ndzi kota ku twisisa;
mindzilekana ya matiko ndzi yi herisile,
kutani ndzi phangha xuma xa wona;
ndzi nghenile ku fana ni nkuzi,
ndzi susa tihosi eswiluvelweni swa tona.Van'wana va ri: ndzi nghenile ndzi kandziyela vaaki va tiko
14Rifuwo ra matiko, ndzi ri kumile
ku fana ni loko munhu a thumbha xisaka xa xinyanyana;
ndzi teketerile matiko hinkwawo,
wonge mo va matandza lama siyiweke hi xinyanyana;
a ku ri hava xo tlakusa rimpapa,
kumbe ku pfula nomo; ni xo cema a xi nga ri kona.”
15Xana xihloka xi nga kulela loyi a tsemaka ha xona,
kumbe saha yi tivona yi ri ni matimba ku tlula loyi a tirhaka ha yona, xana?
Leswi swi nga fana ni loko nkhavi wu ndzuluta loyi a wu khomeke,
kumbe nhonga yi tlakula n'wini wa yona, loyi a nga riki mhandze!
16Hikokwalaho HOSI ya matimba hinkwawo, N'wini wa hinkwaswo
ú ta rhumela ntungu lowu nga ta ondzisa tinhenha ta Asiriya leto nyuhela,leto nyuhela, kumbe: leto kuluka
swirho swa tona swi ta hisa ngopfu
ku fana ni ndzilo lowu pfurhaka.
17Loyi a nga ku vonakala ka Vaisraele ú ta hundzuka ndzilo,
Muhlawuleki wa vona ú ta va langavi
leri nga ta hisa mitwa ni swigatlu swa Vaasiriya,
swi hela hi siku rin'we.
18Masimu layo nona ni swihlahla leswi Vaasiriya va tidzunisaka ha swona,
HOSI Xikwembu xi ta swi herisela makumu,
swi fana ni munhu loyi a hetaka hi vuvabyi.
19Exikarhi ka mirhi ya vona, ku ta sala yi nga ri yingani ntsena,
hambi a ri n'wana ú ta kota ku yi hlaya.
20Enkarhini wolowo, masalela ya Vaisraele, va nga lava poneke va yindlu ya ka Yakobo, a va nga ha namarheli lava va va beke, kambe va ta namarhela HOSI Xikwembu, xona Muhlawuleki wa xiviri wa Israele. 21Lava poneke, ma nga masalela ya va ka Yakobo, va ta tlhelela eka Xikwembu xa matimba. 22Hambileswi vanhu va wena Israele va nga ta tala kukota sava ra lwandle, ku ta vuya ntsena va nga ri vangani. Mhaka ya ku biwa ka vona yi tsemiwile, leswi va avanyisisiweke xiswona, swi lulamile ngopfu. 23HOSI ya matimba hinkwawo, N'wini wa hinkwaswo, ú ta va herisa hilaha a boheke hakona, matiko hinkwawo ma ri karhi ma swi vona.
24HOSI ya matimba hinkwawo, N'wini wa hinkwaswo, ú ri: “N'we vanhu va mina, n'wina mi akeke eSiyoni, Vaasiriya mi nga va chavi loko va mi ba hi nkhavi kumbe hi nhonga, kukota leswi Vaegipta va mi endleke swona. 25Ndzi le kusuhi swinene ni ku tshika ku mi hlundzukela, kutani ndzi ta hlundzukela Vaasiriya, ndzi va herisela makumu. 26Mina HOSI ya matimba hinwawo, ndzi ta va ba hi ximoko, ku fana ni leswi ndzi biseke xiswona Vamidiyani le ribyeni ra Orebe; nhonga ya mina yi ta va ehenhla ka vona,Van'wana va ri: nhonga ya mina yi ta va ehenhla ka lwandle ndzi ta yi tlakusa ku fana ni leswi ndzi swi endleke le Egipta. 27Enkarhini wolowo, ndzhwalo lowu Vaasiriya va mi rhwexeke wona emakatleni ni joko leri va mi tlhandlekeke rona enhan'wini, swi ta suka. Joko ri ta tshoveka, hikuva mi ta va mi nyuherile.”Van'wana va ri: Joko ri ta tshoveleriwa. Valala va sukile eRimoni
28Valala va fikile emutini wa Ayata,
va tsemakanyile hi le Migirono,
va fike va rhula mindzhwalo eMikamaxa;
29va tsemakanyile hi le xiphandzeni,
va fika va xwa vusiku eGeba;
vaaki va muti wa Rhama va rhurhumela,
va le Gibeya wa Sawulo, va suka va tsutsuma.
30N'we vanhu va Galimi, tlhavani mukhosi!
Rhiyani ndleve, n'we va le Layixa!
N'wina va le Anatoto, hlamulani!
31Va le Madimena va baleka,
vaaki va Gebimi va lava ko tumbela kona.
32Namuntlha valala va yimile eNobo,
va konge swibakela va kombetela ntshava ya Siyoni,
emutini wa Yerusalema.
33Vonani, HOSI ya matimba hinkwawo, N'wini wa hinkwaswo,
ú ta phatlulela marhavi hi ntamu lowukulu,
a tsema mirhi leyo leha ngopfu,
a yi wisela hansi.
34Ú ta tshetsha xihlahla lexo tlhuma hi xihloka,
ntshava ya Lebanoni yi ta wa swin'we ni mirhi ya yona leyo hlamarisa.Kumbe: ntshava ya Lebanoni yi ta wa ni ku dzuneka ka yona


text:
Loko atava a hetile xikolo xale henhla Albertina a langutane na xiboho xaleswaku xana uta kota ku endla yini endzhaku ka swona. Norho wakwe akuri kuva mudyondzisi, kambe xiyimo axinga pfumeli leswaku norho wayena wufikeleleka. Uvuye a cincela eka vukhongeri bya Catholicism hinkarhi lowu ari e Mariazell naswona, leswi aswivula leswaku anga fanelanga ku tekiwa, kutani a hundzuka nun.
Ehansi ka vutsundzuxi bya Father Huss, u kote kuvona leswaku loko a hundzuka nun swita n’witikela kuva a hlayisa ndyangu waka vona. Ti nuns ava holi muholo naswona ava suki laha vanga vekiwa kona. Leswi aswita vula leswaku, Albertina anga ta kota ku pfuneta ndyangu wa yena hi mali kumbe kuvavona loko valava kun’wivona. Kutani a teka xiboho xova nese.
Hi mali leyi ayi hola hinkarhi lowu ari eku leteriweni tani hi nese yipfunete ku hlayisa vaboti wa yena na sesi, laha yingava nghenisa xikolo. U sungule kuleteriwa e Johannesburg General Hospital hi lembe ra 1940 kutani a sungula tani hi midwife hi 1946. Himinkarhi yotala a famba hi milenge kuya vhakela vavabyi van’wana e lokixini, laha ava a khome switirhisiwa na sutikhesi leyi a rhwala enhlokweni.
Akuri hinkarhi lowu a tirha tani hi nese laha Albertina anga hlangana na loyi atava nuna wa yena, Walter Sisulu. Tani hi xirho xa vandla ra African National Congress (ANC) un’wana wa mudzaberi wa khale wa Nelson Mandela, Walter a hoxa xandla swinene eka tipolotiki naswona hiku hatlisa u nghenise na Albertina eka kuva valwela ntshuxeko.
Uye emahlweni a rhanga emahlweni eka ku lwisana na mfumo wa xihlawuhlawu, laha anga tikuma arikarhi a xanisiwa hi mfumo wa xihlawuhlawu, ayisiwa e khotsweni naku tikiseriwa vutomi. Uvuye a tiveka swinene tani hi ‘Mother of the Nation’.
Albertina Sisulu u hundzile emisaveni hiti 2 June 2011 ari na malembe ya 92. Ari ekaya ka yena e Linden, Johannesburg loko arikarhi a vona TV na vbatukulu vayena loko ata sungula ku vabya swinga languteriwanga. Va xilamulela mhangu vavuye vatsutsumela e mutini yakwe kuya n’wiponisa, kambe loko vafika vakume leswaku xiyimo axingaha pfumeli leswaku va ponisa vutomi bya yena.
Khale ka president ya Afrika Dzonga hinkarhi walowo, Jacob Zuma, u vhakele ndyangu kuya rila navona. U tivisile leswaku manana Sisulu uta xiximiwa hi nkosi wa tiko laha mijeko ayi fanele kuchichiwa kukomba leswaku kule ku riliweni e tikweni kusuka hiti 4 June ku kondza kuya fika siku raku lahliwa ka yena. Albertina u siyile vana, Max, Mlungisi, Zwelakhe, Lindiwe na Nonkululeko xikan’we na vatukulu va 26 na switukulu ndhuna swinharhu.Translated by Ike Ngobeni


text:
31Mutukana Samuele o shumela Muṋe washu a tshi londolwa nga Eli. Misi iyo ipfi ḽa Muṋe washu ḽo vha ḽi sa anzeli u pfala, na mabono o vha a si manzhi. 2Maṱo a Eli o vha a sa tsha vhona zwavhuḓi. Muṅwe musi nga maḓautsha Eli a vha o ḓilalela vhulaloni hawe. 3Luvhone lwa Mudzimu lwo vha lu sa athu dzima. Samuele ene o vha o eḓela thembeleni ya Muṋe washu he ha vha hu na mbulungelo ya mulanga ya Mudzimu. 4
Ek. 3:4
Ndi hone Muṋe washu a tshi vhidza Samuele.
Samuele a fhindula a ri, “Ndi fhano!” 5Samuele a gidimela ha Eli a ri, “Ndi fhano, ndo pfa vha tshi mmbidza.”
Huno Eli a ri, “A tho ngo ni vhidza, humani ni yo eḓela.” Samuele a huma a yo eḓela.
6Muṋe washu a dovha a vhidza Samuele, a vuwa a ya ha Eli a ri, “Ndi fhano, ndo pfa vha tshi mmbidza.”
Huno Eli a ri, “Ṅwananga, a tho ngo ni vhidza, humani ni yo eḓela.”
7Huno Samuele o vha a sa athu ḓivha Muṋe washu, o vha a sa athu dzumbululelwa ipfi ḽa Muṋe washu.
8Muṋe washu a vhidza Samuele lwa vhuraru, Samuele a vuwa a ya ha Eli a ri, “Ndi fhano, ndo pfa vha tshi mmbidza.”
Ndi hone Eli a tshi ṱalukanya uri ndi Muṋe washu a khou vhidzaho Samuele. 9A mu vhudza a ri, “Ṱuwani ni yo eḓela, arali na pfa a tshi dovha u ni vhidza, ni fhindule ni ri, ‘Muṋe washu, amba, muḓinḓa wau u khou thetshelesa!’ ” Samuele a ṱuwa a yo lala vhulaloni hawe.
10Muṋe washu a ḓa a ima henefho, a vhidzelela u ḓi nga zwiḽa u rangani a ri, “Samuele, Samuele!”
Samuele a fhindula a ri, “Muṋe washu amba, muḓinḓa wau u khou thetshelesa!”
11Muṋe washu a amba na Samuele a ri, “Ndi ṱoḓa u ita tshiṅwe tshithu kha ḽa Israele, tshi ḓo ita uri nḓevhe dza muṅwe na muṅwe ane a zwi pfa dzi lume. 12
Musi wonoyo ndi ḓo khunyeledza zwoṱhe zwe nda vhudza Eli ndi tshi sanda muṱa wawe, u bva mathomoni u swika magumoni. 13Ndo no ḓi mu vhudza uri ndi ḓo rwa muṱa wawe lini na lini nga mulandu wa vhuvhi he a vha a tshi vhu ḓivha, vhana vhawe vho nnyefula a si vha kaidze. 14Ndi zwe nda anela nnḓu ya Eli nda ri, ‘Mulandu wa nnḓu ya Eli u nga si pfumelwe nga tshiṱhavhelo kana nga nduvho.’ ”
15Samuele a yo eḓela ḽa vhuya ḽa tsha a konou vula miṋango ya nnḓu ya Muṋe washu. O vha a tshi ofha u vhudza Eli zwa bono ḽawe. 16Huno Eli a mu vhidza a ri, “Samuele ṅwananga.”
Samuele a fhindula a ri, “Ndi fhano.”
17Eli a mu vhudzisa a ri, “Muṋe washu o ni vhudzani? Ni songo nnzumbela. Ngavhe Mudzimu a tshi ni pfisa vhuṱungu a dovha arali na nnzumbela na tshithihi tsha zwe a ni vhudza.” 18Ndi hone Samuele a tshi mu vhudza zwoṱhe, a si vhuye a mu dzumbela na tshithihi. Eli a ri, “Ndi Muṋe washu, litshani a ite zwine a vhona zwi zwone.”
19Muṋe washu o ḓi vha na Samuele musi a tshi aluwa, ho ngo vhuya a litsha ipfi ḽawe na ḽithihi ḽi tshi wela fhasi. 20Ḽoṱhe ḽa Israele u bva Dani u swika Bierisheba ḽa zwi vhona uri vhukumakuma Samuele ndi muporofita wa Muṋe washu. 21Muṋe washu a ḓi vhonala Shilo, a ḓidzumbululela Samuele henefho nga ipfi ḽawe.


text:
Hi byihi vuyelo byoMpfhuka lowu endliwekeEnkarhini?
Eka ntirho wo aka, ku nga vuriwa leswaku ku ni ku aka kun’wana ni kun’wana. A hi swi twisiseki kahle hi vuyelo bya wona ni leswaku ha yini hi tiviwa swonghasi hi hina. Loko ku akiwa ku hlayisiwa, ku ta va ni swilaveko swa le henhla naswona ku ni matimba yo antswa ku tlula mabindzu man’wana. Loko yi pimanisiwa ni tinsimbi ta ntlawa wa xiviri, yi tlhela yi hlayisa kwalomu ka 30 wa tiphesente ta rungula. Malunghana ni ku kayivela ka matimba, leswi i swa nkoka swinene.
Loko ku ringanisiwa ni switirho swin’wana, ku aka ku nga ha antswa naswona ku aka ka kona ku nga tiyisekisiwa. Loko yi ri karhi yi hlela nsimbi, yi nga kunguhatiwa ni ku vekiwa hi ku ya hi swifaniso leswi hleriweke. Loko yi pimanisiwa ni ku boha ka ndhavuko, yi nga va ni ntikelo lowu antswaka, yi hatlisa ku endla nhluvuko wa ku aka ni ku hunguta nkarhi wo aka.
Nxaxamelo wa ku aka lowu fikelelaka swilaveko swi nga tlhela swi seketela swilaveko swa ntirho ni mimpimanyeto. Yi nga endla leswaku swin’wana swin’we ni ku hlayiseka hi ku ya hi mimpimanyeto ya vuhlayiseki, leyi nga endlaka leswaku ku va ni mfanelo yo antswa loko swi ri karhi swi endla. Nawu lowu nakambe i ntirho wo aka lowu ringanyetiweke. Vaendli vo tala va tirhisiwa eka Internet va ringeta vatirhi va vona lavanene ni va tekiniki malunghana ni dyondzo ya miako i swilo leswintshwa ni nhluvuko, lexi nga tiyisekisaka leswaku ku aka ku ni matimba lama kongomeke.
Ku tirhisiwa ka tinkoka leti akaka swi nga hunguta nkarhi wa ku vekiwa ka tinsimbi ni ku hunguta ku hunguteka ka khonkhini. Mpimo wa mpfumawulo wa moya lowu vekiweke a wu toloveleki, kambe wu ni vuvabyi lebyinene. Tanihi leswi ku tiyisiwa swi nga oloviki ku tlanga, a swi talanga swi kombisi ku hlundzuka ni ku rhelela, leswi nga hungutaka mali ya ku tiyisiwa. Vuyelo bya ku aka i lebyikulu, ku tirhisiwa ka rungula leri, vuyelo bya kona byi ta va lebyi tlakukeke.


text:
Vatsonga vana ndhuma ya vuyimbeleri lebyinga fuwa hi ndzhaka leyinga e henhla ka ku chaya swichayachayani swohambana hambana swa vunanga. Leswi swinga avanyisiwa hi marhengu yanharhu: xitiringi, moya na timbila.
Swichaya chayani swankoka swa xitiringi swikatsa xichayani xa ti notch lexi rhurhumelaka (xizambi), xichayiwa hi xiyimbeleri xikhome xitiringi (hi xitalo ixa rihanti kumbe ntambhu) ematin’wini, leswaku xita humesa mpfumawulo wakahle; rinhu elingana tintambu leti humesaka mpfumawulo loko ri tlangiwa hiku yisiwa ehenhla nale hansi, hinkarhi eka vunanga.
Kasi xitendze xona xi khomanile na xofana na jomela kumbe ndzheko lexi naxona xihumesaka mpfumawulo. Xichaya chayani xa mgangala, xaha tlangiwa kufikela namuntlha, leri i rihlanga leringa boxiwa timbhovo leti pfariwaka hi tintihu loko xikarhi xi chayiwa, kasi xipendana xina swinsimbhani leswinga boheleriwa kutani kuva na nsumbi yo phambarhala leyinga eka xona.
Swichaya chayani leswi tirhisaka moya: kuna flute (xitiringo) leyingana timbhovo tinharhu, xinangani (nanga), kukatsa na rimhondzo ra mhala (mhalamhala).
Swichaya chayani swa percussion swikatsa tambourine xikan’we na xigubu. Xiphambarhalile naswona i xa xirhendzevutani (ncomane) ri tlandiwa hi tin’anga loko va chayela munhu loyi angana swikwembu kumbe angana mimoya yobiha leyi n’wi xanisaka. Ngoma yikatsa ndzumba na xigubu, switlangiwa hi vafana na vanhwenyani loko vaya ngomeni kumbe tikhomba, naswona ngoma, yitirhisiwa loko ku ciniwa hi minkarhi yantsako.
Swichayachayani swimbirhi (leswi hinkwaswo swingariki swa Vatsonga) swiwela ehandle ka swiyenge leswi: piano ya mavoko leyingana swochaya swa nhungu, yiva kwalomu ka 10 centimetres (4 inches) hiku leha xikan’we na 1 centimetre (1/2 inch) hiku anama, yitshamile e hansi eka xiphemu xa ntsandza, yi chayiwa hiku ba swochaya leswi swa nsimbhi yingana swona; lexin’wani i xylophone leyingana ko chaya ka pulangi na ndzheko lowu humesaka mpfumawulo.
Vunanga bya Xitsonga byi cincile swinene kusukela byi kandziyisiwe rosungula hiva 1920s. Namuntlha byingava kuri byona byi tsakeriwaka ngopfu laha tikweni, byi katsa mindzhavuko ya laha kaya na ya matiko yale handle.Translated by Ike Ngobeni


text:
91
Luk. 8:31
Zwenezwo muruṅwa wa vhuṱanu a lidza phalaphala yawe. Nda vhona ṋaledzi yo wela fhasi; iyo ṋaledzi ya ṋewa khii ya u vula muṋango wa dindi. 2Ya vula dindi ḽo itaho tshisiku, henefho ha mbo duba vhutsi vhu no nga vhu bvaho ṋanḓoni khulu, ḓuvha na lutombo zwa swifhala nga vhutsi vhu bvaho kha dindi iḽo. 3
Henefho vhutsini ha bva nzie dza kavha fhasi, dza ṋewa maanḓa a u luma sa phame. 4
Idzo nzie dza vhudzwa upfi dzi songo ḽa hatsi kana miri kana tshiṅwe tshimela-vho, dza pfi dzi lume vhenevho fhedzi vha si na luswayo lwa Mudzimu kha phanḓa dzavho; 5dza pfi dzi songo vha vhulaha, dzi tou vha shengedza miṅwedzi miṱanu yoṱhe, u vhavha ha hone hu tshi nga ha musi muthu o luṅwa nga phame. 6
Misi yeneyo vhathu vha ḓo ri, “Ngavhe ri tshi fa!” hone vha si fe; vha tou tama lufu, lwone lwa vha shavha.
7
2:4-11
Tshivhumbeo tsha idzo nzie tsho vha tshi tshi nga tsha bere dzo lugiselwaho u bva pfumo, ṱhohoni dzo ambadzwa zwiṅwe zwithu zwi no nga khare dza musuku, khofheni hadzo hu tshi nga ha vhathu, 8mavhudzi adzo a tshi nga a vhasadzi, maṋo adzo a tshi nga a ndau, 9dzo ambadzwa zwipilakhana zwi no nga tsimbi, mibvumo ya phapha dzadzo i tshi nga ya bere nnzhi dzi tshi kokodza gariki dzi tshi ya nndwani. 10Dzo vha dzi na mitshila ya mbolela dzi no nga dza phame. Dzo vha na maanḓa a u shengedza vhathu nga yeneo mitshila miṅwedzi miṱanu yoṱhe. 11
Dzi na khosi yadzo i dzi vhusaho. Onoyo ndi muruṅwa wa ḽiḽa dindi, ane nga Tshiheberu a pfi “Abadoni”, nga Tshigiriki a pfi “Apolioni”, ḽine ḽa amba uri “Mutshinyadzi”.
12
Khombo ya u thoma zwino yo fhira. Hu tshee ho sala khombo mbili.
13
Ndi hone muruṅwa wa 6 a tshi lidza phalaphala yawe. Nda pfa ipfi ḽi tshi bva vhukati ha ṋanga nṋa dza aḽiṱari ya musuku i re phanḓa ha Mudzimu, 14
16:12
Jer. 47:2-3
ḽa amba na muruṅwa wa 6 o faraho phalaphala ḽa ri, “Vhofholola vhaḽa vharuṅwa vhaṋa vho vhoxwaho ngei mulamboni muhulu wa Yufuratha.” 15Avho vharuṅwa vho vha vho telwa ṅwaha wonoyo, ṅwedzi wonoyo, ḓuvha ḽeneḽo, tshifhinga tshenetsho. Ndi hone vha tshi mbo ḓi vhofhololwa uri vha vhulahe tshipida tshithihi kha zwiraru tsha vhathu. 16
Dan. 7:10
Nda vhudzwa upfi tshivhalo tsha maswole ayo o namelaho dzibere ndi maḓana a dzimilioni. 17Kha bono ḽanga nda vhona dzibere na vhanameli vhadzo vho ambara zwipilakhana zwo tswukaho unga mulilo na zwa muvhala wa lutombo wo dziaho na zwa tshirulwane, ṱhoho dza idzo bere dzi tshi nga dza ndau, milomoni yadzo hu tshi bva mulilo na vhutsi na tsevhela. 18Tshipiḓa tshithihi kha zwiraru tsha vhathu tsha vhulawa nga madambudzo eneo mararu: mulilo na vhutsi na tsevhela zwi bvaho milomoni ya idzo bere. 19Maanḓa adzo o vha e milomoni yadzo na mitshilani, mitshila yadzo i tshi nga dziṋowa dzi re na dziṱhoho, dzi tshi huvhadza vhathu ngayo.
20
Ek. 7:22Rom. 2:4-5
Vhathu vhe vha si vhulawe nga ayo madambudzo a vho ngo laṱa zwa u luvha midzimu ye vha tou ḓiitela nga zwanḓa zwavho, na madimoni na zwifanyiso zwa musuku na siliva na musina na matombo na dzithanda, zwi sa vhoni, zwi sa pfi, zwi sa tshimbili. 21
A vho ngo laṱa vhupondi na vhuloi na vhupombwe na vhufobvu.


text:
A collection of Xitsonga poems
- Poem is xiphatu in Xitsonga
- The community is correcting the information on this page.
- Hisweswo - Amukelani Ngobeni
- Hlawula ndlela - Patrick Maxaba
- Mali - Lawrence Hlungwani
- Matlula ndlela - Patrick Maxaba
- Matolo - Amukelani Ngobeni
- Mbitsi - Lawrence Hlungwani
- Micato - Patrick Maxaba
- Rifu - Patrick Maxaba
- Rifu - Peace Mabasa
- Sathana - Patrick Maxava
- Swiganga - Patrick Maxava
- Swita lungha - Patrick Maxaba
- Thyaka - Lawrence Hlungwani
- Tinyiko - Lawrence Hlungwani
- Tlharihani vasesi - Patrick Maxava
- Va le hansi - Patrick Maxaba
- Vatsoniwa - Lawrence Hlungwani
- Vatswari vanga - Amukelani Ngobeni
- Vavasati - Lawrence Hlungwane
- Vo manana hikwenu - Gwambe Kulani Nhlamulo


text:
Robben Island: Laha vanwatipolotiki vanga tirhisiwa
Ku cinca ka matimba ya tipolotiki
Hi 1948, vandla Nationalist Party (white) ri humelerile eka nhlawulo wa mani na mani naswona Smuts u susiwile eku fumeni. Laha hilaha kunga sungula kona 50 wa malembe ya ntshikelelo na rivengo – nkarhi lowunga komisiwa hikuva wuvitaniwa “Xihlawuhlawu”.
Eka malmbe yohlaya lawa yanga landzela, mfumo awu veka milawu yantshikelelo hika ntsongo leyi ayi endleriwe kutshikelela vantima na ma coloured va Afrika Dzonga. Kasi nhlamuselo yaku seketela maendlelo lawa aswi fambelana swinene na ndzhaka leyi vanga siyeriwa yona hiva kokwani wa vona, naswona avanga hleketi leswaku xihlawuhlawu akungari hi nghohe ntsena. Akuri na xivangelo xinwani kambe lexi axiri kona xa leswaku valungu va fanele vatirheriwa hi vanhu va ntima lava avanga hakeriwi mali yovonaka.
Swile rivaleni leswaku, maendlelo lawa hi mfumo wa tiko leringa na vantima votala swita endla leswaku kuva na ku tsotsomba xikanwe na ku kombisa kuvilela. Varhangeri va tiko ava fanele kuva va endla ndzhawu leyi vangata pfalela kona lava avata tshova nawu. Leswi swiendle leswaku, hi 1959, Holobye wa vululami anga tivisa leswaku Robben Island yita tlhelela kuyava khotso nakambe. Kusungule kuva na kuvekeriwa swilo leswi aswi fambisana na vusocha swisungule ku endliwa naswona akaha vangi na kungheniwa eka xihlala lexiya. Laha kunga sungula rendzo rintshwa ra matimu ya xihlala lexiya.
Malembe ya xihlawuhlawu
Hi 1958, murhangeri loyi ari na xivono u teke vulawuri bya tiko, Prime Minister, Dr. H.F. Verwoerd. Hi marito yayena lawa yotsokombela, xivono xa yena lexi xa lunya xihumexe xifaniso xobiha swinene xa xihlawuhlawu, lexi axi hambanyisa nhluvuko, laha vantima ava hundzuriwa vatshovi va tihunyi na vaki va mati. Tani hi hakelo ya mintirho ya vona na nxaniseko lowu, Verwoerd uva tshembisile ku hlayisa vantima hindlela leyinene ya ndzhavuko wa xikreste.
Verwoerd a switiva kahle leswaku kutava va ku kanetalokukulu swinene kusuka eka vanhu vantima, laha kunga tekiwa xiboho xaku lulamisa xihlala xa Robben Island tani hi khotso ra lava vangata kanetana na mfumo. Treason Trial, laha vanhu va 150 va tinxaka tohambana vanga hehliwa hi nanadzu lowu hinkarhi walowo ayiri eku lulamiseleni sweswo, kusukela hi 1961, vabohiwa lava hehliwaka hi vugevenga ava yisiwa kona kuya lulamisela nhlayo leyikulu leyi ayi languteriwile ya vabohiwa va tipolotiki. Loko mitsundzuka Treason Trial, yihele endzhaku ka mune wa malembe laha akungari hava na munhu na wunwe eka vahehliwa lava loyi anga gweviwa.
Hinkarhi lowu vandla ra ANC a ri seketeriwa swinene tiko hinkwaro naswona se ari sungule mapfhumba yokombisa kuvilela yakurhula, laha ava vilela eka mfumo lowu wa ntshikelelo. Kuva vanga voni ku cinca eka leswi ava lwela swona aswiva tisela ntshikelelo swinene, laha wanuna wa xivindzi Robert Sobukwe anga phatluka kusuka eka ANC kuva aya sungula vandla rakwe leri vitaniwaka Pan Africanist Congress (PAC), hi 1959.
Vabohiwa vosungula va tipolotiki ku yisiwa e Robben Island
Hi 1960, kukombisa kuvilela lokukulu kuve kona laha aku tiveka tani hi Defiance Campaign loku aku kongomisiwile eka kulwisana na milawu ya mapasi, leyi ayi sivela ku famba famba ka vanhu eka tindzhawu ta valungu. Eka rinwana ra mapfhumba lawa yokombisa kuvilela, e hamdle ka xitichi xa maphorisa e Sharpeville, kusuhi nale Vereeniging, maphorisa vabalesele ntshungu lowu awu kombisa kuvilela. Laha vanga dlaya vanhu va 69, laha votala vavona vanga baleseriw enhlaneni loko varikarhi vatsutsuma. Leswi swihlamarisile tiko hinkwaro xikan’we na misava. Mfumo wa tiko ra Afrika Dzonga wuhlamule hiku hatlisa swinene. Mavandla ya ANC na PAC ya vuye ya tekiwa tani hi mavandla lawa yangariki enawini kutani ya yirisiwa.
Milawu yintshwa yinghenisiwile leswaku swita olova kuva ku khomiwa naku pfaleriwa ka varhangeri va mavandla ya tipolotiki. Endzhaku ka sweswo Verwoerd usukile kuva xirho xa nhlanganelo wa matiko xa British Commonwealth kutani a endla leswaku tiko ra Afrika Dzonga riva Republic. Kuyisa emahlweni, vandla ra PAC na ANC yateke xiboho xaku teka matlharhi valwisana na xihlawuhlawu kuya emahlweni, laha vanga vumba ntlawa wa mavuthu wa Poqo na Umkhonto we Siswe.
Endzhaku ka ku yayarheliwa ka vanhu e Sharpeville, vabohiwa vosungula va tipolotiki kuva vakhomiwa vayisiwa e Robben Island votala akuri swirho swa PAC na Poqo. Vafikile kusukela hi lembe ra 1961 kuya emahlweni, vafikela eka xihlala xovava swinene lexi axaha kutshikiwa hi mavuthu ya masocha naswona axinga se ringanela kuva khotso. Vabohiwa vosungula vatirhisiwile ku cela maribye xikanwe naku aka tikamara leti vangata etlela eka tona.
Translated by Ike Ngobeni


text:
181HOSI Xikwembu xi ku ka Aroni: “Milandzu hinkwayo leyi kongomaneke ni xivandla lexo hlawuleka yi ta rhwexiwa wena ni vana va wena, ni va nyimba ya ka n'wina, kambe leyi kongomaneke ni vuprista, yi ta rhwexiwa wena ni vana va wena ntsena. 2Loko wena ni vana va wena mi ri karhi mi tirha eka Ntsonga lowu nga ni Areka ya Ntwanano, mi ta vitana va ka Levhi, leswaku va ta va ta mi pfuna, hikuva i va nyimba ya ka n'wina. 3Valevhi va ta tirhela n'wina, va tlhela va tirha ni mintirho hinkwayo ya Ntsonga; kambe va nga tshuki va tshinela laha ku nga ni swilo leswo hlawuleka kambe laha ku nga ni alitari, hikuva loko vo tshinela, n'wina na vona mi ta fa. 4Va ta ta va ta tirha na n'wina emintirhweni hinkwayo ya Ntsonga lowo Hlawuleka, kambe munhu loyi a nga riki Mulevhi, a nga tshuki a ta kusuhi na n'wina. 5Wena ni vana va wena, mi ta tirha mintirho ya le xivandleni lexo hlawuleka ni ya le alitarini, leswaku Vaisraele va nga ha tlheli va wela hi vukari bya mina HOSI. 6Hi mina ndzi hlawuleke Valevhi va ka n'wina exikarhi ka Vaisraele; Valevhi lava i nyiko leyi humeseriwaka mina HOSI, kutani ndzi mi nyiketa vona leswaku va ta tirha mintirho ya Ntsonga lowo Hlawuleka. 7Entirhweni wa vuprista, wena ni vana va wena mi ta vona swa mintirho ya le alitarini ni ya le xivandleni lexo hlawuleka ngopfu lexi pfariweke hi xisirhelelo; mi ta tirha leswi hikuva ntirho wa vuprista i nyiko leyi ndzi mi nyikeke yona; kutani loyi a nga ta tshinelela xivandla lexi a nga ri muprista, ú ta fa.”
8Kutani HOSI Xikwembu xi ku ka Aroni: “Ndzi veka emavokweni ya wena ntirho wa ku hlayisa mihlengo leyo hlawuleka hinkwayo leyi Vaisraele va ndzi humeselaka yona; eka yona, ku ta va ni leswi mi nga ta lawuriwa swona, wena ni vana va wena hilaha ku nga heriki. 9Eka leswo hlawuleka ngopfu leswi Vaisraele va ndzi tiselaka swona, u ta kuma hinkwaswo leswi nga ta ka swi nga hisiwi, eka magandzelo hinkwawo ya xinakulobye, ni ka timhamba hinkwato to susa swidyoho, ni ka timhamba hinkwato to riha nandzu; hi swona leswo hlawuleka ngopfu leswi mi nga ta swi kuma, wena ni vana va wena. 10Mi ta swi dyela endhawini leyi hlawulekeke swinene; swi ta dyiwa hi wanuna un'wana ni un'wana eka n'wina, swi ta va swi hlawulekile.
11“Swin'wana leswi swi nga ta va swa n'wina, i tinyiko leto hlawuleka leti Vaisraele va ndzi humeselaka tona; ndzi ta mi nyika tona hilaha ku nga heriki, n'wina ni vana va n'wina va xinuna ni va xisati. Un'wana ni un'wana emindyangwini ya n'wina loyi a nga tinyamisangiki, ú ta pfumeleriwa ku dya swilo leswi.
12“Eka swa nguva leyintshwa leswi Vaisraele va ndzi humeselaka swona mina HOSI, ndzi mi nyika mafurha hinkwawo lamanene, ni vhinyo hinkwayo leyinene ni mavele hinkwawo lamanene. 13Mihandzu leyi rhangaka ku vupfa ya swilo hinkwaswo leswi byariweke emasin'wini ya Vaisraele, leyi va yi tisaka eka mina HOSI, yi ta va ya n'wina. Un'wana ni un'wana emindyangwini ya n'wina loyi a nga tinyamisangiki, ú ta pfumeleriwa ku dya mihandzu ya kona.
14
“Xin'wana ni xin'wana lexi Vaisraele va xi nyiketeke eka mina, xi ta va xa n'wina.
15“Hinkwaswo leswi rhangeke ku velekiwa eka vanhu ni ka swifuwo, leswi Vaisraele va ndzi humeseleke swona mina HOSI, swi ta va swa n'wina. Kambe mi ta fanela ku kutsula mativula ya vanhu ni ya swifuwo leswi nga tengangiki. 16U ta swi kutsula swa ha ri ni n'hweti yin'we, kutani nxavo lowu swi nga ta kutsuriwa ha wona wu ta va mali ya silivhere ya 60 g, hi ku ya hi ntiko wa lexi ku pimiwaka ha xona, lexi hlayisiwaka exivandleni lexo hlawuleka.Hi Xiheveru: hi ku ya hi ‘xikele’ leyo hlawuleka ya ‘tigera’ ta 20 17Loko ma ri mativula ya homu kumbe ya nyimpfu kumbe ya mbuti, a mi nga ma kutsuri, hikuva wona ma hlawulekile. Mi ta xuva alitari hi ngati ya wona, kutani mi hisa mafurha ya wona, mi ndzi endlela gandzelo leri ku nun'hwela ka rona ku nga ta ndzi tsakisa mina HOSI. 18Kambe nyama ya kona yi ta va ya n'wina, ku fana ni xifuva ni nenge wa xinene, yi nga nyiko leyo hlawuleka leyi mi lawuriwaka yona.
19“Mihlengo hinkwayo leyo hlawuleka leyi Vaisraele va ndzi humeselaka yona mina HOSI, ndzi ku nyika yona wena ni vana va wena hinkwavo, hilaha ku nga heriki; ntwanano lowu ndzi wu endlaka na wena ni vatukulu va wena, wu fana ni leswi lungiweke hi munyu, wu nga ka wu nga onhaki.”
20Kutani HOSI Xikwembu xi tlhela xi ku ka Aroni: “N'wina vaprista, a mi nga vi ni ndzhaka etikweni ra Israele, hambi yi ri nsimu yinene a mi nga vi na yona; mina HOSI hi mina nsimu ya n'wina ni ndzhaka ya n'wina.
21
Dut. 14:22-29
“Valevhi vona ndzi va nyika vukhume hinkwabyo lebyi humesiwaka hi Vaisraele, byi va hakelo ya mintirho leyi va yi tirhaka eka Ntsonga lowo Hlawuleka, va ta tihanyisa ha byona. 22Ku endlela leswaku Vaisraele va nga tivangeli rifu hi ku tshinela kusuhi ni Ntsonga lowo Hlawuleka, 23Valevhi hi vona ntsena lava nga ta tirha mintirho ya kona, kutani hi vona lava nga ta byarha milandzu leyi kongomaneke ni Ntsonga. Wu ta va ntirho wa vona ni vatukulu va vona hilaha ku nga heriki; na vona a va nga vi na ndzhaka etikweni ra Israele. 24Valevhi ndzi va nyika mihlengo ya vukhume leyi Vaisraele va ndzi humeselaka yona mina HOSI, yi va ndzhaka ya vona; hikokwalaho ndzi va byerile leswaku, etikweni ra Israele, a va nga vi na ndzhaka yin'wana.”
25HOSI Xikwembu xi ku ka Muxe: 26“U ta byela Valevhi leswaku mina HOSI ndzi ri: ‘Loko mi amukela vukhume lebyi humesiwaka hi Vaisraele, lebyi ndzi mi nyikaka byona byi va ndzhaka ya n'wina, mi fanele ku humesa nhlengo eka byona mi wu nyika mina HOSI; nhlengo lowu wu ta va vukhume bya vukhume lebyi humesiweke hi Vaisraele. 27Kutani nhlengo wa n'wina wu ta tekiwa wu fana ni nhlengo wa lava humesaka vukhume hi mavele ya nguva leyintshwa ni vhinyo ya kona. 28Hi ndlela leyi, na n'wina mi ta va mi ndzi humesela nhlengo mina HOSI, lowu humaka eka vukhume hinkwabyo lebyi Vaisraele va mi nyikaka byona; nhlengo lowu mi wu humeselaka mina HOSI, mi ta wu yisa eka muprista Aroni. 29Eka tinyiko hinkwato leti mi ti amukelaka, mi ta humesa mihlengo hinkwayo leyi faneleke ku tisiwa eka mina HOSI; mi ta ndzi humesela leswinene, leswi hlawulekeke ku tlula hinkwaswo.’ 30U ta tlhela u ku ka vona: ‘Loko mi ta va mi humesile leswinene ngopfu, leswi saleke swi ta va swa n'wina Valevhi, ku fana ni mavele ni vhinyo leyi vanhu va salaka na yona loko va humesile nhlengo. 31Sweswo mi nga ha tidyela swona endhawini yin'wana ni yin'wana, n'wina ni maxaka ya n'wina, hikuva hi yona hakelo ya mintirho leyi mi yi tirhaka eka Ntsonga lowo Hlawuleka. 32Loko mi humesile leswinene ngopfu, kutani mi dya leswi saleke, a mi nga vi na nandzu; kambe mi nga tshuki mi nyamisa swilo leswi hlawulekeke swa Vaisraele, hikuva loko mo swi nyamisa, mi ta fa.’ ”