text:
XIDJONDZO 10
Xana Ungalitivisa Kuyini Wukhongeli la Ntiyisu?
1. Xana wukhongeli hinkwalu i la ntiyisu?
Vanhu votala vavula leswaku wukhongeli hinkwalu i linene. Xana wapfumela leswaku wukhongeli la ntiyisu lifanele lidjondzisa ntiyisu? Kambe xana swingakotekisa kuyini leswaku wukhongeli hinkwalu liva la ntiyisu kuve lidjondzisa swilo leswi hambaneke? Yehovha ayamukela ntsena wukhongeli leliseketelaka tidjondzo ta lona ka Bibele. Yesu adjondzise valandzeli vakwe wukhongeli lin’we ntsena, kunga wukhongeli la ntiyisu. Alifanise ni ndlela leyisaka wuton’wini lelingaheliki. Ayengetele aku: “I vatsongo lavayi kumaka” ndlela leyi. (Matewu 7:14) Lavanga ka wukhongeli la ntiyisu vapfumela swilo leswifanaka. — Vaefesa 4:4, 5. — Lerha Yohane 4:23, 24; 14:6.
2. Xana Yesu avule yini hi vadjondzisi va mavunwa?
Hixiya leswaku vakhongeli votala lava tivitanaka Vakreste naswona vavulaka leswaku vadjondzisa ntiyisu hi Xikwembu, avatwanani naswona vadjondzisa swilo leswi hambaneke hi kuhelela. Hikolaho Yesu angavula leswaku vadjondzisi va mavunwa avatachakisa tidjondzo ta ntiyisu. Hi handle ka vona vatikomba vali vagandzeli va ntiyisu naswona tikereke ta vona titivitana Vakreste. Kambe loko uswikambisisa kahle, utaswivona leswaku volavo ahi Vakreste va ntiyisu. Njhani? Hi wumunhu ni mintirhu ya vona. Hikuva i ka wugandzeli la ntiyisu ntsena laha ungakumaka Vakreste lava kombisaka wumunhu ni mintirhu leyinene, leyi vanhu hinkwavu vayivonaka. — Lerha Matewu 7:13-23.
3. Xana ungavavonisa kuyini vagandzeli va ntiyisu?
Ku ni 5 wa swikombisu leswi ungava vonaka ha swona:
Vagandzeli va ntiyisu vateka Bibele tani hi Ritu la Xikwembu. Vatikarhatela kuhanya hi minawu ya lona hikuva wugandzeli la ntiyisu ali seketeliwanga ka miyanakanyu ya vanhu. (Matewu 15:7-9) Va khongeli va ntiyisu vahanya hikuya hi leswi vaswidjondzisaka. — Lerha Yohane 17:17; 2 Timotiya 3:16, 17.
Vavangamisa vitu la Xikwembu, kunga Yehovha. Yesu avangamise vitu la Xikwembu hi kuliyendla litiviwa. Apfune vanhu leswaku vativa Xikwembu ni kuvadjondzisa kukhongelela leswaku vitu la xona livangamisiwa. (Matewu 6:9) Laha utshamaka kona, hi lihi wukhongeli lelidjondzisaka vanhu vitu la Xikwembu? — Lerha Yohane 17:26; Varhoma 10:13, 14.
Vachumayela hi ta Mfumu wa Xikwembu. Xikwembu xirhume Yesu leswaku atachumayela mahungu yotsakisa ya Mfumu. Mfumu wa Xikwembu hi wona ntsena wungata lulamisa swikarhatu swa vanhu hinkwavu. Yesu ahambete achumayela hi ta Mfumu lowu kufikela loko afa. (Luka 4:43; 8:1; 23:42, 43) Avule leswaku valandzeli va yena na vona avatachumayela hi wona. I vamani lava kufana na Yesu vachumayelaka hi munti ni munti naswona vabyelaka vanhu hi ta Mfumu wa Xikwembu? — Lerha Matewu 24:14.
Avangheneleli ka swilo swa misava leyi yobiha. Avatipeti ka swilo swa politika kumbe kunghenelela ka mpfilumpfilu ya switereka. (Yohane 17:16; 18:36) Nakambe avatekeleli swiyendlo ni mahanyelo yobiha ya misava leyi. — Lerha Yakobo 4:4.
Vakreste va ntiyisu vakombisana lirhandzu hi mbilu hinkwayu. Aritweni la Xikwembu vadjondza kuhlonipha vanhu va tinxaka hinkwatu. Hambileswi wukhongeli la mavunwa liseketelaka tinyimpi amatikweni yo hambanahambana, vagandzeli va ntiyisu avaswiyendli leswo. (Mikiya 4:1-3) Hi kuswirhandza, vatirhisa nkama ni swilo swa vona leswaku vapfuna ni kukhutaza van’wani. — Lerha Yohane 13:34, 35; 1 Yohane 4:20.
4. Xana ungavula leswaku hi lihi wukhongeli la ntiyisu?
Xana hi lihi wukhongeli leliseketelaka tidjondzo ta lona aRitweni la Xikwembu, livangamisaka vitu la Xikwembu naswona lichumayelaka leswaku Mfumu wa Xikwembu hi wona ntsena wungata lulamisa swikarhatu swa vanhu hinkwavu? Hi wihi ntlawa wa wukhongeli lowu kombisanaka lirhandzu swihuma mbilwini naswona wunga ngheneleliki ka tinyimpi ta misava? Xana uswivonisa kuyini? — Lerha 1 Yohane 3:10-12.


c: text/html

text:
Xana Xikwembu Xi Cincacinca Mianakanyo Ya Xona?
Nhlamulo ya Bibele
Ina, xa ri cinca langutelo ra xona loko vanhu va cinca mahanyelo ya vona. Hi xikombiso, loko Xikwembu xi rhumele rungula ra vuavanyisi eka Vaisrayele va khale, xi te: “Kumbexana va ta yingisa kutani va tlhela, un’wana ni un’wana endleleni yakwe yo biha, kutani ndzi ta tisola hi khombo leri ndzi ehleketaka ku va tisela rona, hikwalaho ka vubihi bya swiendlo swa vona.”—Yeremiya 26:3.
Vuhundzuluxeri byo tala bya Bibele byi hundzuluxela ndzimana leyi hi ku vula leswaku Xikwembu a xi ta “hundzuka” eka khombo leri a xi lava ku ri tisa, leswi a swi ta vula leswaku xi endle xihoxo. Hambiswiritano, rito rero hi Xiheveru ri nga ha vula “ku cinca ka mianakanyo kumbe xikongomelo.” Xidyondzeki xin’wana xi tsale leswi: “Ku cinca ka mahanyelo ya munhu ku nga endla leswaku Xikwembu xi cinca vuavanyisi bya xona.”
Entiyisweni, hambileswi Xikwembu xi nga kotaka ku cinca mianakanyo ya xona, sweswo a swi vuli swona leswaku xi fanele xi yi cinca. Xiya swiyimo swin’wana swa le Bibeleni laha yi vulaka leswaku Xikwembu a xi yi cincanga mianakanyo ya xona:
Xikwembu a xi n’wi pfumelelanga Balaka leswaku a cinca mianakanyo ya xona leswaku a rhukana tiko ra Israyele.—Tinhlayo 23:18-20.
Loko Hosi Sawulo wa le Israyele a sungule ku endla swilo swo biha, Xikwembu a xi cincanga mianakanyo ya xona yo n’wi susa tanihi hosi.—1 Samuwele 15:28, 29.
Xikwembu xi ta hetisisa xitshembiso xa xona xo endla leswaku N’wana wa xona a va muprista hilaha ku nga heriki. Xikwembu a xi nge pfuki xi cince mianakanyo ya xona.—Pisalema 110:4.
Xana Bibele yi vula leswaku Xikwembu a xi cincacinci?
Ina, Bibele yi vula leswi hi Xikwembu: “Hi mina Yehovha; a ndzi hundzukanga.” (Malakiya 3:6) Hilaha ku fanaka, Bibele yi vula leswaku Xikwembu a xi “cinca-cinci ku fana ni ku hundzuluka ka ndzhuti.” (Yakobo 1:17) Leswi a swi kombisi leswaku Bibele ya tikaneta malunghana ni ku va Xikwembu xi cincacinca mianakanyo ya xona. Vumunhu bya Xikwembu a byi cinci, leswi vulaka leswaku milawu ya xona ya rirhandzu ni vululami a swi cinci. (Deteronoma 32:4; 1 Yohane 4:8) Hambiswiritano, xi nga nyika vanhu swileriso leswi nga faniki hi minkarhi yo hambanahambana. Hi xikombiso, Xikwembu xi nyike Hosi Davhida swileriso leswi nga faniki loko a lwa tinyimpi timbirhi hi ku landzelelana kambe swileriso sweswo swi tirhile leswaku a kota ku hlula.—2 Samuwele 5:18-25.
Xana Xikwembu xa tisola hileswi xi vumbeke vanhu?
Doo kambe xa tisola hileswi vanhu va nga xi yingisiki kumbe va xi fularhelaka. Loko Bibele yi hlamusela swiyimo swa le mahlweni ka Ndhambi ya le nkarhini wa Nowa, yi ri: “Yehovha a tisola leswi a endleke vanhu emisaveni, kutani a vaviseka embilwini yakwe.” (Genesa 6:6) Eka ndzimana leyi, rito “tisola” ri huma eka rito ra Xiheveru leri vulaka ku “cinca mianakanyo.” Xikwembu xi cince mianakanyo ya xona hi vanhu vo tala lava hanyeke emahlweni ka ndhambi hileswi va veke vanhu vo biha. (Genesa 6:5, 11) Hambileswi a xi vavisekile hileswi vanhu va hlawuleke ku hanya hi ndlela yo biha, a xi ri cincanga langutelo ra xona hi vanhu hinkwavo. Entiyisweni, xi ponise vanhu eNdhambini hi ku tirhisa Nowa ni ndyangu wakwe.—Genesa 8:21; 2 Petro 2:5, 9.
DYONDZA SWO TALA
MAHUNGU LAMANENE LAMA HUMAKA EKA XIKWEMBU!
Xikwembu I Mani?
Xana Xikwembu xi na vito naswona xa khathala ha hina?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
I Yini Leswi Mfumo Wa Xikwembu Wu Nga Ta Swi Endla?
Nhlamulo ya Bibele
Mfumo wa Xikwembu wu ta siva tihulumendhe hinkwato ta vanhu ivi wu fuma misava hinkwayo. (Daniyele 2:44; Nhlavutelo 16:14) Endzhaku ka sweswo Mfumo wa Xikwembu wu ta . . .
Herisa lavo homboloka, lava vutianakanyi bya vona byi hi dyisaka mbitsi hinkwerhu. “
Loko ku ri lavo homboloka, va ta dlayiwa emisaveni.”—Swivuriso 2:22.
Herisa tinyimpi hinkwato. “
[Xikwembu xi] herisa tinyimpi ku ya fika emakumu ya misava.”—Pisalema 46:9.
Tisa ku rhula ni nsirhelelo emisaveni. “
Munhu un’wana ni un’wana u ta titshamela endzhutini wa murhi wa yena wa vhinya kumbe nkuwa, ku ri hava loyi a n’wi chavisaka.”—Mikiya 4:4, Bibele—Mahungu lamanene.
Hundzula misava yi va paradeyisi. “
Mananga ni tindhawu leti omeke swi ta tsaka, makwandzasi ma ta ba minkulungwana, ku ta mila swiluva swa nhova, swi baleka swinene.”—Esaya 35:1, Bibele—Mahungu lamanene.
Nyika un’wana ni un’wana ntirho lowu n’wi tsakisaka. “
Ntirho wa mavoko ya vona, vahlawuriwa va mina va ta wu tirhisa hi xitalo. A va nge tirheli swa hava hi matimba.”—Esaya 65:21-23.
Herisa mavabyi. “
Ku hava munhu la tshamaka kona la nga ta ku: ‘Ndza vabya.’”—Esaya 33:24.
Endla leswaku hi nga ha dyuhali. “
Nyama yakwe a yi ve yintshwa ku tlula evuntshweni; a a vuyele emasikwini ya matimba yakwe ya vuntshwa.”—Yobo 33:25.
Pfuxa vafi. “
Hinkwavo lava nga eka masirha-bako ya xitsundzuxo va nga ta twa rito ra yena kutani va huma.”—Yohane 5:28, 29.
DYONDZA SWO TALA
MAHUNGU LAMANENE LAMA HUMAKA EKA XIKWEMBU!
I Yini Mahungu Lamanene?
Dyondza leswaku hi wahi mahungu lama humaka eka Xikwembu, leswaku ha yini ma ri ma xihatla ni leswi u faneleke u swi endla.
Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene?
Hi Xihi Xikongomelo Xa Xikwembu Hi Misava?
Xana xikongomelo xa Xikwembu xa ku endla misava leyi yi va paradeyisi xi ta kala xi hetiseka? Loko swi ri tano, xi ta hetiseka rini?


text:
Dyondzo 6
Hi Wihi Ntshembo Lowu Nga Kona Hi Lava Feke?
1. Hi wahi mahungu lamanene malunghana ni lava feke?
Loko Yesu a fika eBetaniya ekusuhi ni le Yerusalema, munghana wa yena Lazaro a a ri ni masiku ya mune a file. Yesu u ye endhawini leyi a lahliweke eka yona a ri na Marta na Mariya, vasesi va mufi. Hi xihatla, ntshungu wu hlengeletanile. Anakanya ndlela leyi Marta na Mariya a va tsake ha yona loko Yesu a pfuxe Lazaro.—Hlaya Yohane 11:21-24, 38-44.
Marta se a a ma tiva mahungu lamanene malunghana ni lava feke. A a swi tiva leswaku Yehovha u ta pfuxa lava feke leswaku va tlhela va hanya emisaveni.—Hlaya Yobo 14:14, 15.
2. Hi xihi xiyimo xa vafi?
Vanhu va vumbiwe hi ntshuri. (Genesa 2:7; 3:19) Hina a hi moya lowu hanyaka emirini wa nyama. Hi swivumbiwa swa nyama, hikwalaho a ku na xiphemu xo karhi eka hina lexi nga fiki. Loko hi fa, byongo ni mianakanyo ya hina swa fa. Hikwalaho, Lazaro a nga vulanga nchumu hi leswi a swi endleka loko a file hikuva vafi a va tivi nchumu.—Hlaya Pisalema 146:4; Eklesiasta 9:5, 6, 10.
Xana Xikwembu xi xanisa vanhu hi ku va hisa endzilweni loko va file? Tanihi leswi Bibele yi kombisaka leswaku vafi a va tivi nchumu, dyondzo ya ndzilo wa tihele yi endla leswaku vanhu va sola Xikwembu hi swilo leswi xi nga swi endliki. Dyondzo ya ku xanisa vanhu hi ku va hisa endzilweni ya xi nyenyetsa Xikwembu.—Hlaya Yeremiya 7:31.
3. Xana vafi va nga hi vulavurisa?
Vafi a va vulavuli kumbe ku twa. (Pisalema 115:17) Kambe tintsumi tin’wana ti hombolokile naswona ti nga ha vulavula ni vanhu ti tiendla vanhu lava feke. (2 Petro 2:4) Yehovha a nga swi lavi leswaku hi ringeta ku vulavula ni lava feke.—Hlaya Deteronoma 18:10, 11.
4. I vamani lava nga ta pfuxiwa eku feni?
Timiliyoni to tala ta vanhu lava feke lava nga le masirheni ti ta pfuxeriwa ku hanya emisaveni. Hambi ku ri van’wana lava a va nga xi tivi Xikwembu ni lava a va endla leswo biha va ta pfuxiwa.—Hlaya Luka 23:43; Mintirho 24:15.
Lava pfuxiweke va ta kota ku dyondza ntiyiso malunghana ni Xikwembu ni ku kombisa ripfumelo eka Yesu hi ku n’wi yingisa. (Nhlavutelo 20:11-13) Lava pfuxiweke eku feni naswona va endla leswinene va ta tiphina hi vutomi emisaveni hilaha ku nga heriki.—Hlaya Yohane 5:28, 29.
5. Mhaka ya ku pfuxiwa ka vafi yi hi byela yini hi Yehovha?
Xikwembu xi endle leswaku ntshembo wa ku pfuxiwa ka vafi wu va kona hi ku rhumela N’wana wa xona leswaku a ta hi fela. Hikwalaho, mhaka ya ku pfuxiwa ka vafi yi hi kombisa rirhandzu ni musa wa Yehovha lowu nga faneriwiki. Loko vafi va pfuxiwa, i mani loyi u nga ta tsakela ku n’wi vona?—Hlaya Yohane 3:16; Varhoma 6:23.
DYONDZA SWO TALA
Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene?
Lava Feke Va Kwihi?
Dyondza hi leswi Bibele yi swi vulaka malunghana ni lava feke ni leswaku ha yini vanhu va fa.
Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene?
Ntshembo Wa Xiviri Hi Varhandziwa Va Wena Lava Feke
Xana u tshame u feriwa hi munhu loyi u n’wi rhandzaka? Xana swa koteka leswaku hi tlhela hi va vona? Dyondza leswi Bibele yi swi vulaka malunghana ni ku pfuxiwa ka vafi.
Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene?
Ndlela Leyi Swivumbiwa Swa Moya Swi Khumbaka Vutomi Bya Wena Ha Yona
Bibele yi vulavula hi tintsumi ni madimona. Xana swivumbiwa leswi swa moya i swa xiviri? Xana swi nga byi khumba vutomi bya wena?


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Matewu 6:1-34
6 “Tivoneleni swinene leswaku mi nga hanyi hi ku lulama+ emahlweni ka vanhu ku endlela leswaku mi xiyiwa hi vona; loko swi nga ri tano a mi nge yi kumi hakelo eka Tata wa n’wina la nge matilweni.2 Hikwalaho loko u ya humesa tinyiko ta tintswalo,+ u nga rhangi hi ku yimba mhalamhala,+ hilaha vakanganyisi va endlaka hakona emasinagogeni ni le tindleleni, leswaku va ta vangamisiwa hi vanhu. Ndzi tiyisile ndzi ri eka n’wina, Va yi kumile hakelo ya vona hi xitalo.3 Kambe wena, loko u humesa tinyiko ta tintswalo, u nga tivisi voko ra wena ra ximatsi leswi endliwaka hi lera xinene,4 leswaku tinyiko ta wena ta tintswalo ti ta va exihundleni; kutani Tata wa wena la langutaka exihundleni u ta ku tlherisela.+5 “Nakambe, loko mi khongela, mi nga kotisi vakanganyisi; hikuva va rhandza ku khongela va yime+ emasinagogeni ni le mahlanganeni ya tindlela to anama leswaku va voniwa hi vanhu.+ Ndzi tiyisile ndzi ri eka n’wina, Va yi kumile hakelo ya vona hi xitalo.6 Hambiswiritano, loko wena u khongela, nghena ekamareni+ ra wena, loko u pfale nyangwa ya wena, khongela eka Tata wa wena la nge xihundleni;+ kutani Tata wa wena la langutaka exihundleni u ta ku tlherisela.7 Kambe loko u khongela, u nga vuli swilo leswi fanaka hi ku phindha-phindha,+ hilaha vanhu va matiko va endlaka hakona, hikuva va anakanya leswaku va ta twiwa hi ku tirhisa marito yo tala.8 Hikwalaho, mi nga tifanisi na vona, hikuva Xikwembu Tata wa n’wina xa swi tiva swilo leswi mi swi lavaka+ mi nga si swi kombela eka xona.9 “Kutani mi fanele mi khongela hi ndlela leyi:+“‘Tata wa hina la nge matilweni, vito+ ra wena a ri kwetsimisiwe.+10 Mfumo+ wa wena a wu te. Ku rhandza+ ka wena a ku endleke emisaveni,+ hilaha ku endlekaka hakona etilweni.11 Hi nyike namuntlha xinkwa xa hina xa siku leri;+12 naswona hi rivalele milandzu ya hina, tanihi leswi na hina hi rivaleleke lava nga ni milandzu eka hina.+13 Naswona u nga hi nghenisi endzingweni,+ kambe hi kutsule eka lowo homboloka.’+14 “Hikuva loko mi rivalela vanhu swivi swa vona, Tata wa n’wina wa le tilweni na yena u ta mi rivalela;+15 kasi loko mi nga va rivaleli vanhu swivi swa vona, na yena Tata wa n’wina a nge mi rivaleli swivi swa n’wina.+16 “Loko mi titsona swakudya,+ tshikani ku khwanyanisa mimombo ku fana ni vakanganyisi, hikuva va ticinca swikandza leswaku va voniwa hi vanhu leswaku va titsona swakudya.+ Ndzi tiyisile ndzi ri eka n’wina, Va yi kumile hakelo ya vona hi xitalo.17 Kambe wena, loko u titsona swakudya, tota nhloko ya wena, u hlamba ni xikandza xa wena,+18 leswaku u ta vonaka u titsona swakudya eka Tata wa wena loyi a nga exihundleni,+ kambe hayi evanhwini; kutani Tata wa wena la langutaka exihundleni u ta ku tlherisela.19 “Tshikani ku tihlayisela xuma+ emisaveni, laha nsumba ni nkurhe swi dyaka kona, ni laha makhamba ma tshovaka kona ma yiva.20 Ku ri na sweswo, tihlayiseleni xuma etilweni,+ laha nsumba ni nkurhe swi nga dyiki kona,+ ni laha makhamba ma nga tshoviki kona ma yiva.21 Hikuva laha xuma xa wena xi nga kona, hi laha ni mbilu ya wena yi nga ta va kona.22 “Rivoni ra miri i tihlo.+ Kutani, loko tihlo ra wena ri olova, miri wa wena hinkwawo wu ta vangama;23 kambe loko tihlo ra wena ri hombolokile,+ miri wa wena hinkwawo wu ta va ni munyama. Loko hakunene ku vonakala loku nga eka wena ku ri munyama, munyama wolowo i wukulu ngopfu!+24 “Ku hava loyi a nga vaka hlonga ra tihosi timbirhi; hikuva u ta venga yin’wana a rhandza leyin’wana,+ kumbe u ta namarhela yin’wana a yi langutela ehansi leyin’wana. A mi nge vi hlonga ra Xikwembu ni ra Rifuwo.+25 “Hikwalaho ndzi ri eka n’wina: Tshikani ku vilela+ hi mimoya-xiviri ya n’wina malunghana ni leswi mi nga ta swi dya kumbe leswi mi nga ta swi nwa, kumbe ku vilela hi mimiri ya n’wina hi leswi mi nga ta swi ambala.+ Xana moya-xiviri a wu swi tluli swakudya, miri na wona a wu swi tluli swiambalo ke?+26 Xiyisisani swinene tinyenyana+ ta tilo, hikuva a ti byali mbewu, a ti tshoveli, a ti hlengeleti eswitlatini; kambe, Tata wa n’wina wa le tilweni wa ti wundla. Xana a mi ti tluli hi risima?+27 I mani eka n’wina loyi a nga engetelaka xisungunu xin’we eka mpimo wakwe wa vutomi hikwalaho ka ku vilela?+28 Nakambe, ha yini mi vilela hi swiambalo? Dyondzani eka makhon’wa+ ya nhova leswi ma kurisaka xiswona; a ma tirhi, a ma swuli;29 kambe ndza mi byela leswaku hambi ku ri Solomoni+ eku vangameni kakwe hinkwako a nga ambalanga ku fana ni rin’we ra wona.30 Kutani, loko Xikwembu xi xi ambexa hi ndlela yoleyo ximila xa nhova, lexi nga kona namuntlha kasi mundzuku xi ta hoxiwa exitikweni, xana a xi nge mi ambexi ngopfu, n’wina mi nga ni ripfumelo leritsongo?+31 Xisweswo mi nga tshuki mi vilela+ kutani mi ku, ‘Xana hi ta dya yini?’ kumbe, ‘Xana hi ta nwa yini?’ kumbe, ‘Xana hi ta ambala yini?’32 Hikuva hinkwaswo leswi i swilo leswi va matiko va swi lavisisaka hi mapfundza. Hikuva Tata wa n’wina wa le tilweni wa swi tiva leswaku ma swi lava swilo leswi hinkwaswo.+33 “Kutani, hambetani mi lava mfumo ni ku lulama+ ka yena ku sungula, xisweswo swilo leswin’wana hinkwaswo mi ta engeteleriwa swona.+34 Kutani, mi nga tshuki mi vilela hi siku leri tlhandlamaka,+ hikuva siku leri tlhandlamaka ri ta va ni mivilelo ya rona. Vubihi bya siku rin’wana ni rin’wana byi enele rona.


text:
GIPIMO 19
Simama gu pwanana ni Jehovha
1, 2. Hi nga wu mana hayi wuthavelo muhuno?
NGA DZI dundrugeya nu gimbiya ndziyani na gu veta gingulu. Ndzadzini go pheya gu sivbala, gu pheya gu lasa, gu bwe gu pheya gu veta mabara. Khu gitepwana yi pheya guwa ndzadzi. U vbweta wulanga gasi u sihala. Khandri gutsaka gule tepo u manago wulanga nyo khadzisege, wu bangidego!
2 Hi womo omu nya giemo nyo fane ni igyogyo muhuno. Makhalelo nya litigo ma guya ma vivba. U nga dzi wudzisa gu khuwe, ‘Nyi nga gu mana hayi guvhikedwa?’ Muembi nya Dzindzimo nya Bhibhiliya lovide esi khu Jehovha: “Uwe Nungungulu wangu, u wuthavelo wangu, u likhokhola langu, u Nungungulu wangu nya gu gutumbe.” (Dzindzimo 91:2) Khu lisine, Jehovha a nga hi hefemudza sigaradzoni sathu olu, a bwe a hi ninga gutumba nya wumindru nyo tsakise.
3. Hi nga gira kharini gasi gu Jehovha a khala wuthavelo wathu?
3 Hi nga vhikedwa kharini khu Jehovha? A nga hi phasa gu emisana ni gevbini gigaradzo hi gu nagyo, nigu na ni tshivba guvbindra ni wevbini a zamago gu hi gireya guvivba. Ambari ho dugeledwa khu silo nyo vivbe muhuno, hi nga tiyisega gu khethu Jehovha a na lulamisa sigaradzo soso mindru wa tshigu. Bhibhiliya yi ngu hi kutsa gu khiyo: “Dzi vegeni lihaladzoni la Nungungulu.” (Judha 21) Gu vbwetega gu hi simama gu pwanana ni Jehovha gasi a hi phasa dziteponi nya sigaradzo. Ganiolu hi nga si gira kharini isoso?
DZUMEYA LIHALADZO LA NUNGUNGULU
4, 5. Jehovha o yeyedza kharini lihadzo laye gwathu?
4 Gasi hi simama gu pwanana ni Jehovha, gu vbwetega gu hiti edzi a hi haladzago khidzo. Dundrugeya satshavbo esi Jehovha a hi gireyago. Hi ningide mafu nyo mbure a bwe a ma tadza khu misimbo ni sirengo nyo samadzise. Hi ningide gambe guhodza nyo tshambe ni mati nyo age gasi gu seya. Khu gu thumisa Bhibhiliya, Jehovha a ngu hi hevbudza lina laye ni makhalelo yaye nyo tsakise. Guvbindra satshavbo, hi yeyedzide lihaladzo laye tepo a nga rumeya mafuni Gyanana gyaye nyo golege, Jesu, gasi gu ta ningeya womi waye khu kotani yathu. (Johane 3:16) Nigu khu kotani nya muphaso wowo, hi na ni guvireya nyo tsakise ngudzu khu mindru wa tshigu.
5 Jehovha hi dongisede Mufumo nya wuMesiya, wu gu mufumo wa ndzadzini wu na ta vbedzago gutshaniseka gwatshavbo nugunugu. Mufumo wowo wu na vbindrugedza mafu ma khala paradhesi, omu vathu vatshavbo va na vbanyago khu gurula ni gutsaka kala gupindruga. (Dzindzimo 37:29) Yimbe ndziya eyi Jehovha a hi yeyedzago khiyo lihaladzo khu gu hi hevbudza ndziya nyo vbanye khiyo womi nya tshukwana khavba si kodzegago khavbo muhuno. A bwe gambe a hi rana gasi gu hi gombeya gwaye, nigu tepo yatshavbo dongide gu engisa milombelo yathu. Jehovha khu lisine a ngu yeyedza lihaladzo laye ga moyo ni moyo wathu.
6. Ina gu vbwetega gu u dzumeya kharini lihaladzo la Jehovha?
6 Ina gu vbwetega gu u dzumeya kharini lihaladzo la Jehovha? Mu yeyedze gu khuwe u ngu mu bonga khu satshavbo a gu gireyago. Egi gi si tsakisigo khu gu nya vangi muhuno kha va bongi. Khidzo saye ni tepo Jesu a nga ba ari mafuni. Limbe litshigu, Jesu a di vbanyisa likhumi vadwali nya sokono, ganiolu moyo basi a nga mu bonga. (Luka 17:12-17) Ho vbweta gu fana ni mwama yoyo a nga bonga Jesu. Tepo yatshavbo ho vbweta gu bonga Jehovha.
7. Ina gu vbwetega gu hi haladza Jehovha kala hayi?
7 Gu vbwetega gambe gu hi yeyedza lihaladzo lathu khu Jehovha. Jesu embede vapizane vaye khuye gu vbwetega gu va haladza Jehovha khu myonyo yawe yatshavbo, ni mihefemulo yawe yatshavbo, ni mapimo yawe yatshavbo. (Leri Matewu 22:37.) So thula ginani isoso?
8, 9. Hi nga yeyedza kharini gu khethu hi ngu mu haladza Jehovha?
8 Ina si ngu eneya gu ganeya basi gu khethu hi ngu mu haladza Jehovha? Ahihi. Ho ba hi haladza Jehovha khu monyo, hefemulo, ni mapimo yathu yatshavbo, hi na yeyedza lihaladzo lathu khu mithumo yathu. (Matewu 7:16-20) Bhibhiliya yi ngu hevbudza guagani gu khiyo ho ba hi haladza Nungungulu, hi na engisa milayo yaye. Ina si ngu garadza isoso? Ahihi, kholu “milayo yaye kha yi garadzi gu yi landrisa.” — Leri 1 Johane 5:3.
9 Tepo hi engisago Jehovha, ho mana womi nyo tsakise. (Isaya 48:17, 18) Ganiolu ginani gi na hi phasago gu simama gu pwanana ni Jehovha? Hongole hi si wone.
SIMAMA GU HIDZIMEYA GA JEHOVHA
10. Khu ginani gu vbwetegago gu u simama gu hevbula khu Jehovha?
10 U khade kharini pari ya Jehovha? Khu gihevbulo gyago nya Bhibhiliya, u kade u muti gwadi Jehovha u bwe u gira wupari naye. Wupari wowu wo fana ni nilo wu vbwetago gu enzegedzedwa. Kha nga olu nilo wu vbwetago dzikhuni gasi gu wu khondra, anuwe gu vbwetega gu u simama gu hevbula khu Jehovha gasi gu wupari wanu wu simama na wu tiyide. — Mavingu 2:1-5.
11. Sihevbudzo nya Bhibhiliya si na gu khuha kharini?
11 Tepo u simamago gu hevbula Bhibhiliya, u na hevbula silo si na gu khuhago ngudzu monyo. Wona edzi vapizane vavili va Jesu va dzi pwidego khidzo tepo Jesu a nga ba a va tshamuseya siprofeto nya Bhibhiliya. Va di khavo: “Ina kha ha nga bani hi pwa myonyo yathu na yi dzura gikhati a nga bani a gu ganela ni ethu ndzilani, a hi tshamusela Milowo, gani?” — Luka 24:32.
12, 13. a) Ginani gi kodzago gu girega khu lihaladzo lathu khu Nungungulu? b) Hi nga gira kharini gasi gu lihaladzo lathu khu Jehovha li simama gu vbanya?
12 Kha nga olu myonyo ya vapizane vale yi nga khuhwa tepo va nga pwisisa Milowo, uwe nuwe adzina u dzi pwide kharato tepo u nga pheya gu pwisisa Bhibhiliya. Isoso si gu phaside guti Jehovha u bwe u mu haladza. Khu dzini gu khuwe lihaladzo lolo li dzidziya. — Matewu 24:12.
13 Kha nga olu u khadego pari ya Nungungulu, gu vbwetega gu u dzi garadza gasi gu wupari wowo wu simama na wu tiyide. Gu vbwetega gu u simama gu hevbula khuye gumogo ni Jesu u bwe u dundrugeya khesi u si hevbulago u vbedza u si thumisa guvbanyani gwago. (Johane 17:3) Tepo u lerigo mwendro gu hevbula Bhibhiliya, dzi wudzise gu khuwe: ‘Esi so nyi hevbudza ginani khu Jehovha Nungungulu? Khu ginani si vbwetegago gu nyi mu haladza khu monyo wangu watshavbo ni hefemulo watshavbo?’ — 1 Thimoti 4:15.
14. Nombelo wu nga hi phasa kharini gu simama gu tiyisa lihaladzo lathu khu Jehovha?
14 Wo ba uri ni pari nya yadi, u ngu ganeya nayo tepo yatshavbo, nigu isoso si ngu tiyisa wupari wanu. Khu ndziya nyo fane, tepo hi ganeyago ni Jehovha gambe ni gambe khu nombelo, isoso so tiyisa lihaladzo lathu khuye. (Leri 1 Vatesalonika 5:17.) Nombelo giningwa nyo tsakise gi tago khu ga Babe wathu wa ndzadzini. Gu vbwetega gu tepo yatshavbo hi ganeya naye na si gu khugeya monyoni. (Dzindzimo 62:8) Kha gu vbwetegi gu hi wuyedzeya milombelo hi yi vegisidego mapimoni, ganiolu gu vbwetega gu hi siti gwadi esi hi ganeyago. Khu lisine, ho simama gu hevbula Bhibhiliya hi bwe hi gombeya na si gu khugeya monyoni, hi na simama gu tiyisa wupari wathu ni Jehovha.
BHULEYA VAMBE KHU JEHOVHA
15, 16. Wo wu wona kharini thumo nya gutshumayele?
15 Ho vbweta gu simama gu pwanana ni Jehovha, gu vbwetega gambe gu hi bhuleya vakhwathu khu gukhodwa gwathu. Gu bhuleya vambe khu Jehovha lithomo nyo tsakise ngudzu. (Luka 1:74, NM) Nigu khuwo thumo wowo Jesu a ningidego maKristo yatshavbo nya lisine. Moyo ni moyo wathu gu vbwetega a tshumayela mahungu nya yadi nya Mufumo wa Nungungulu. Ina u ngu gira thumo wowo? — Matewu 24:14; 28:19, 20.
16 Mupostoli Pawulo wonide thumo nya gutshumayele na wuri wa lisima ngudzu; wu ranide gu khuye “thomba.” (2 Vakorinto 4:7) Gu bhuleya vambe khu Jehovha ni makungo yaye i thumo nya lisima ngudzu ga yatshavbo u kodzago gu yi gira. Iyo ndziya nyo thumeye khiyo Jehovha, nigu uye a ngu ninga lisima esi u mu gireyago. (Vahebheru 6:10) Gutshumayela gu nga phasa mwatshavbo, uwe ni vale va gu engiseyago kholu wo phasa vambe gumogo ni uwe gu hidzimeya ga Jehovha ni gu mana womi nya pindrugedwa. (Leri 1 Vakorinto 15:58.) Ina womo wumbe thumo wu kodzago gu gu ninga gutsaka nya gukhongolo?
17. Khu ginani thumo nyo tshumayele wu gu wa givbiredza?
17 Thumo nyo tshumayele khwa givbiredza ngudzu. Gu vbwetega gu hi “tshumayela mahungu,” nigu gu vbwetega hi “gira isoso khu guvbiredza.” (2 Thimoti 4:2, NM) Gu vbwetega gu vathu vapwa gilogyo khu Mufumo wa Nungungulu. Bhibhiliya yari khiyo: “Litshigu nya likhongolo la PFHUMU Nungungulu, lomo vbafuvbi li nata khu guvbiredza.” Guhegisa ‘kha gu na nga hweya!’ (Sofoniya 1:14; Habhakuka 2:3) Khu lisine, nugunugu, Jehovha a na mwaladza litigo nyo vivbe la Sathane. Na si si gu giregi isoso, gu vbwetega gu vathu va tiviswa gasi va kodza gu hatha gu thumeya Jehovha.
18. Khu ginani gu vbwetegago gu hi khozeya Jehovha gumogo ni mambe maKristo nya lisine?
18 Jehovha o vbweta gu khuye hi mu khozeya gumogo ni mambe maKristo nya lisine. Bhibhiliya yari khiyo: “Hongoleni hi tiyiselane khu gyathu, hi phasana gu gira mithumo nya wuhindzi ni mithumo yatshavbo nya yadi. Hi nga digi, kha nga edzi va nga girago vambe, giolovedzo nya gubele mitshanganoni nya Libandla lathu. Aholu, hongoleni hi tiyiselane khu gyathu, ngudzungudzu olu enu mu wonago gukhenu Litshigu la Pfhumu li ngu vboha.” (Vahebheru 10:24, 25) Gu vbwetega gu hi gira satshavbo hi si kodzago gasi gu manega mitshanganoni yatshavbo. Mitshangano yi ngu hi ninga lithomo nya gu kutsane ni gu tiyisana khu gyathu.
19. Ginani gi kodzago gu hi phasa gu haladza vandriyathu nya maKristo?
19 Wo manega mitshanganoni, u na mana dzipari nya dzadi edzi dzi na gu phasago gu khozeya Jehovha. U nati vandruye nya vama ni vanyamayi ava va dzi garadzeyago gu mu khozeya kha nga uwe. Nigu kha nga uwe anavo kha va vbeleya nigu va ngu gira sihoso. Vo thuga va hosisa, dzi emiseye gu va divaleya. (Leri Vakolosi 3:13.) Tepo yatshavbo vega gupima gwago avba nya makhalelo nya yadi ya vandriyago nya maKristo, khu gu gira isoso si na gu vbevbugeya gu va haladza u bwe u pwanana gwadi ni Jehovha.
GUVBANYA NYA LISINE
20, 21. Ginani “guvbanya nya lisine”?
20 Jehovha o vbweta gu khuye dzipari dzaye dzatshavbo dzi mana womi nya tshukwana khavba si kodzegago khavbo. Bhibhiliya yo hevbudza gu khiyo mindru watshigu womi wathu wu na ba wu hambanide ngudzu ni owu hi wu vbanyago muhuno.
21 Mindru wa tshigu, hi na vbanya kala gupindruga, na siri gu vbanya 70 mwendro 80 myaga basi. Hi na dzi buza khu “guvbanya nyamba vbela” na hi si dwali, na hiri gurulani, ni gutsakani omu nya paradhesi nyo mbure. Khiso isoso Bhibhiliya yi si ranago khiyo “guvbanya nya lisine.” Jehovha a ngu tumbisa gu hi ninga guvbanya gogo nya lisine, ganiolu gu vbwetega gu hi gira satshavbo hi si kodzago olu gasi gu hi gu ‘mana.’ — 1 Thimoti 6:12, 19.
22. a) Hi nga gira kharini gasi gu ‘mana guvbanya nya lisine?’ b) Khu ginani hi si si kodzigo gu mana womi nya pindrugedwa khu tshivba yathu?
22 Hi nga gira kharini gasi hi ‘mana guvbanya nya lisine?’ Gu vbwetega gu hi “thume silo nya sadi” hi bwe hi ‘khala sitetema khu magirelo nya yadi.’ (1 Thimoti 6:18) Isoso so thula gu khiso gu vbwetega gu hi vbanya khesi hi si hevbulago omu nya Bhibhiliya. Ambari ulolo, guvbanya nya lisine kha hi gu mani khu gudzigaradza gwathu habune. Gima na ha sa si kodza gu mana womi nya pindrugedwa khu tshivba yathu. Womi wowo giningwa nya mahala gi tago khu ga Jehovha gasi gu ninga sithumi saye nya gutumbege, gi gu gimwegyo nya siyeyedzo nya “wuhigo hi ningwago” khuye. (Varoma 5:15) Khu lisine, Babe wathu wa ndzadzini a ngu dzina gu ninga sithumi saye nyo tumbege giningwa gegi.
23. Khu ginani gu vbwetegago gu u hatha gwadi olu?
23 Nga dzi wudzisa gu khuwe, ‘Ina nyi ngu khozeya Nungungulu khu ndziya a yi dzumeyago?’ Wo tugula gu khuwe gu vbwetega gu u vbindrugedza silo nyo khaguri, tshukwana u gira isoso kamo. Ho tumba Jehovha hi bwe hi gira satshavbo hi si kodzago gasi gu mu engisa, Jehovha a na khala wuthavelo wathu. A na sayisa vathu vaye nyo tumbege matshigoni yaya nyo hegise nya litigo leli nyo vivbe la Sathane. Khu hwane, Jehovha a na hi bedza Paradhesini hi vbanya umo kala gupindruga, kha nga olu a tumbisidego. Khu lisine, u na mana guvbanya nya lisine wo hatha gwadi olu!


text:
Vuvabyi bya Rihuhu
Vuvabyi bya Rihuhu i xitsongwatsongwana xa vuvabyi lebyi vangaka ku pfimba ka byongo eka vanhu na swin'wana swiharhi swa ngati yo kufumela.[1] Swikombiso swo rhanga swi nga katsa mukhuhlwana na vonaka xi lumiwile.[1] swikombiso leswi swi landzeriwa hi xin'we kumbe ku tlula xa swikombiso leswi landzelaka: ku famba hi madzolonga, nyanyuko wo ka wu nga lawuleki, ku chava mati , ku hluleka ku fambisa swirho swin'wana swa miri, ku hlanganahlangana, na ku titivala.[1] Endzhaku ko vonakala ka swikombiso, vuvabyi bya rihuhu mikarhi yo tala byi yisa eku feni.[1] Nkarhi lowu nga kona exikarhi ka ku kuma vuvabyi na ku sungula swikombisa hi xitalo I n'hweti ku ya eka tin'hweti tinharhu. Hambiswiritano, nkarhi lowu wu hambana ku suka ehansi ka vhiki ku ya eka ku tlula lembe.[1] Nkarhi wu ya hi mpfhuka lowu xitsongwatsongwana xi faneleke ku wu famba ku fikelela sisiteme ya misiha yo lawula.[2]
Leswinga ndzeni
Xivangelo na mfembo[Lulamisa | edit source]
Vuvabyi bya rihuhu byi hundziseriwa eka vanhu kusuka eka swiharhi swin'wana. Vuvabyi bya rihuhu byi hundziseriwa loko xihari lexi tluletiweke xi khuhlana kumbe luma xihari xin'wana kumbe munhu. [1] Marhi ya xiharhi lexi tluletiweke nakambe ya nga hundzisela emahlweni vuvabyi bya rihuhu loko marhi ya hlangana na xiharhi xin'wana kumbe munhu.[1] Timhangu ta vuvabyi bya rihuhu to tala eka vanhu ti vangiwa hi ku lumiwa hi timbyana.[1] Ku tluala 99% wa timhangu ta vuvabyi bya rihuhu eka matiko lawa timbyana ti nga na vuvabyi bya rihuhu byi vangiwa hi ku lumiwa hi timbyana.[3] Eka MaAmerika , ku lumiwa hi timangadyana hi swona hi xitalo swi vangaka ntluleto wa vuvabyi bya rihuhu eka vanhu, naswona ehansi ka 5% ya timhangu ti huma eka timbyana.[1][3] Makondlo a ya tali ku khomiwa hi vuvabyi bya rihuhu.[3] Xitsongwatsongwana xa vuvabyi bya rihuhu xi ya ebyongweni hi ku landzelerisa misiha ya Periferali . Vuvabyi byi nga fembiwa endzhaku ka ku sungula ka swikombiso.[1]
Nsivelo na vutshunguri[Lulamisa | edit source]
Ku lawula swiharhi na minongonoko ya ntlhavelo swi hungutile xungeto wa vuvabyi bya rihuhu kusuka eka timbyana eka swifundza swo tala.[1] Ntlhavelo wa vanhu va nga si va na byona ku bumabumeriwile eka vanhu lava nga le ka xungeto. Ntlawa lowu nga le ka xungeto wa le henhla wu katsa vanhu lava tirhaka hi timangadyana kumbe lava tshamaka nkarhi wo leha eka tindhawu leti vuvabyi bya rihuhu byi nga kona.[1] Eka vanhu lava nga tivaka vuvabyi bya rihuhu, ntlhavelo wa vuvabyi bya rihuhu na immunoglobulin ya vuvabyi bya rihuhu swi tirha ku sivela vuvabyi loko munhu a amukela vutshunguri ku nga si sungula swikombiso swa vuvabyi bya rihuhu.[1] Hlantshwa laha u lumiweke na laha u khwayekeke ku ringana 15 wa timinete hi xisiphi na mati, povidone iodine , swibasisi tanihilaha swi nga dlayaka xitsongwatsongwana na ku vonaka swi tirha eka ku sivela ku hundziseriwa emahlweni ka vuvabyi bya riruhu. [1] Kova nhlayo yintsongo leyi nga pona eka vuvabyi bya rihuhu endzhaku ka ku komba swikombiso. Leswi swi endliwa hi vutshunguri bya tindhawu to tala lowu tivekaka tanihiNtwanano wa Milwaukee [4]
ntlhavelo[Lulamisa | edit source]
Template:Drugbox ntlhavelo wa vuvabyi bya rihuhu i ntlhavelo[[]]lowu tirhisiwaka ku sivela vuvabyi bya rihuhu.[5] Ku na yo hlaya leyi nga kona leyi ha yimbirhi yi nga hlayiseka na ku tirheka. yi nga tirhisiwa ku sivela vuvabyi bya rihuhu byi nga si naswona nkari wo leha endzhaku ku khomiwa hi xitsongwatsongwana xo tanihi ku lumiwa hi mbyana kumbe mhangadyana. Nsawuto lowu nga kona wu teka nkarhi wo leha endzhaku ka mimpimo yinharhu ya mirhi. Hi xitalo yi nyikiwa hi jekixeni edzobyeni kumbe nyameni. Endzhaku ko va na byona ntlhavelo wu tirhisiwa xikan'we na immunoglobulin ya vuvabyi bya rihuhu. ku bumabumeriwa leswaku lava nga le ka xungeto wo kuma vuvabyi va tlhaveriwa va nga se byi kuma. Ntlhavelo wu tirha eka vanhu na swin'wana swiharhi. Nsawutiso wa timbyana wa tirha eka ku sivela vuvabyi eka vanhu.[5]
Vuhlayiseki[Lulamisa | edit source]
Timiliyoni ta vanhu misava hinkwayo va tlhaveriwile na ku kumbetela leswaku leswi swi hlayisa ku tlula 250,000 wa vanhu hi lembe.[5] Wu nga tirhisiwa hi vuhlayiseki eka mitlawa ya malembe hinkwawo. Kwalomu ka 45 wa tiphesente ta vanhu va huma nkarhinyana ku tshukela na ku twa ku vava laha va tlhaviveko kona hi jekixini. Kwalomu ka 5 na 15 wa tiphesente ta vanhu va nga va na mukhuhlwana,ku pandziwa hi nhloko, kumbe ku nhlanta. Endzhaku ka ku khomiwa hi vuvabyi bya rihuhu a ku na leswi lwisanaka na leswi kombisiweke. Ntlhavelo wunyingi a wu na thimerosali Ntlhavelo lowu endliweke kusuka eka misiha wu tirhisiwa ntsena eka matiko yatsongo, ngopfungopfu eAsia na le Latini Amerika, kambe a wu tirhi kahle naswona wu na swivuyelandzhaku swinyingi. Ku tirhisa yona a swi bumabumeriwanga hi Nhlanganu wa Rihanyu wa Misava.[5]
Nxavo wa le holisele wu le xikarhi ka 44 na 78 USD eka khoso ya vutshunguri kusukela hi 2014.[6] Eka United States khoso ya ntlhavelo wa vuvabyi bya rihuhu yi tlula 750 USD.[7]
Epidemiyoloji[Lulamisa | edit source]
Vuvabyi bya rihuhu byi vanga kwalomu ka 55,000 wa mafu misava hinkwayo lembe hinkwaro.[1][8] Ku tlula 95% wa mafu lawa ya humelela e Asia na le Afrika.[1] Vuvabyi bya rihuhu byi kona eka ku tlula 150 wa matiko na matikonkulu ya Antartika.[1] Ku tlula tibiliyoni tinharhu ta vanhu ti tshama eka swifundza swa misava laha vuvabyi bya rihuhu byi nga kona. [1] EYuropa na le Australia, vuvabyi bya rihuhu byi kona ntsena eka timangadyana.[9] swihlala swinyingi leswitsongo a swi na vuvabyi bya rihuhu na switsanana.[10]
Ku yelanisa[Lulamisa | edit source]
- ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 1.12 1.13 1.14 1.15 1.16 1.17 "Rabies Fact Sheet N°99". World Health Organization. July 2013. Retrieved 28 February 2014.
- ↑ Cotran RS; Kumar V; Fausto N (2005). Robbins and Cotran Pathologic Basis of Disease (7th ed.). Elsevier/Saunders. p. 1375. ISBN 0-7216-0187-1.
- ↑ 3.0 3.1 3.2 Tintinalli, Judith E. (2010). Emergency Medicine: A Comprehensive Study Guide (Emergency Medicine (Tintinalli)). McGraw-Hill. pp. Chapter 152. ISBN 0-07-148480-9.
- ↑ Hemachudha T, Ugolini G, Wacharapluesadee S, Sungkarat W, Shuangshoti S, Laothamatas J (May 2013). "Human rabies: neuropathogenesis, diagnosis, and management.". Lancet neurology 12 (5): 498–513. PMID 23602163. doi:10.1016/s1474-4422(13)70038-3.
- ↑ 5.0 5.1 5.2 5.3 "Rabies vaccines: WHO position paper". Weekly epidemiological record 32 (85): 309–320. Aug 6, 2010.
- ↑ "Vaccine, Rabies". International Drug Price Indicator Guide. Retrieved 6 December 2015.
- ↑ Shlim, David (June 30, 2015). "Perspectives: Intradermal Rabies Preexposure Immunization". Retrieved 6 December 2015.
- ↑ Lozano R, Naghavi M, Foreman K, Lim S, Shibuya K, Aboyans V, Abraham J, Adair T, Aggarwal R (Dec 15, 2012). "Global and regional mortality from 235 causes of death for 20 age groups in 1990 and 2010: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2010.". Lancet 380 (9859): 2095–128. PMID 23245604. doi:10.1016/S0140-6736(12)61728-0.
- ↑ "Presence / absence of rabies in 2007". World Health Organization. 2007. Retrieved 1 March 2014.
- ↑ "Rabies-Free Countries and Political Units". CDC. Retrieved 1 March 2014.


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
1 Vatesalonika 3:1-13
3 Hikwalaho, loko hi tsandzeka ku ya emahlweni hi tiyisela, hi vone swi ri swinene ku sala hi ri swerhu eAtena;+2 kutani hi rhumele Timotiya,+ makwerhu tlhelo mutirheli wa Xikwembu hi mahungu lamanene+ malunghana na Kreste, leswaku a mi tiyisa ni ku mi chavelela hikwalaho ka ripfumelo ra n’wina,3 leswaku ku nga vi na munhu la ninginisiwaka hi mahlomulo+ lawa. Hikuva n’wina ma swi tiva leswaku hi vekeriwe swilo+ leswi.4 Nakambe, entiyisweni loko ha ha ri na n’wina, a hi mi byela ka ha ri emahlweni+ leswaku hi ta weriwa hi nhlomulo,+ hilaha swi endlekeke hakona ni hilaha mi tivaka+ hakona.5 Hakunene, hi yona mhaka leyi loko ndzi tsandzeka ku ya emahlweni ndzi tiyisela, ndzi n’wi rhumile leswaku ndzi ta tiva hi ta vutshembeki+ bya n’wina, swi nga ha endleka hi ndlela yo karhi Muringi+ a va a mi ringile, naswona ku tikarhata ka hina ku nga ha va ku hundzuke ka hava.+6 Kambe Timotiya wa ha ku ta eka hina a huma eka n’wina+ naswona u hi nyike mahungu lamanene hi vutshembeki ni rirhandzu+ ra n’wina, ni leswaku mi tshama mi ri karhi mi hi tsundzuka kahle minkarhi hinkwayo, hakunene mi navela ku hi vona hi ndlela leyi fanaka ni leyi na hina hi navelaka ku mi vona ha yona.+7 Hi yona mhaka leyi vamakwerhu, hi chaveleriweke+ ha n’wina eka hinkwaswo leswi a hi swi pfumala ni le nhlomulweni wa hina hikwalaho ka vutshembeki lebyi mi byi kombaka,+8 hikuva sweswi ha hanya loko mi yima mi tiyile eHosini.+9 Hikuva hi nga xi nkhensa ha yini Xikwembu malunghana na n’wina hi hakela ntsako hinkwawo lowu hi tsakaka+ ha wona hikwalaho ka n’wina emahlweni ka Xikwembu xa hina,10 kasi vusiku ni nhlikanhi hi endla swikombelo+ leswi swi tlulaka ngopfu leswi tolovelekeke leswaku hi vona swikandza swa n’wina ni ku lulamisa swilo leswi pfumalekaka malunghana ni ripfumelo+ ra n’wina?11 Onge sweswi Xikwembu tlhelo Tata wa hina hi byakwe ni Hosi ya hina Yesu+ va nga kongomisa ndlela ya hina yo ta eka n’wina hilaha ku humelelaka.12 Ku tlula kwalaho, onge Hosi yi nga mi andzisa,+ ina, yi mi kurisa, erirhandzwini+ un’wana eka un’wana ni le ka hinkwavo, hilaha na hina hi endlaka hakona eka n’wina;13 ku endlela leswaku yi ta tiyisa timbilu ta n’wina, ti pfumala xisandzu+ eku kwetsimeni emahlweni ka Xikwembu tlhelo Tata wa hina eka vukona+ bya Hosi ya hina Yesu ni vakwetsimi+ va yena hinkwavo.


text:
XIPHEMU 8
Rifu Ra Yesu Ri Vula Yini Eka Wena?
Yesu u hi ferile leswaku hi kuma vutomi. Yohane 3:16
Endzhaku ka masiku manharhu Yesu a file, vavasati van’wana va ye esirheni kambe va kuma ku nga ri na nchumu. Yehovha se a a n’wi pfuxile.
Endzhakunyana, Yesu u humelele eka vaapostola vakwe.
Yehovha u pfuxe Yesu tanihi xivumbiwa xa moya lexi nga ni matimba. Vadyondzisiwa vakwe va n’wi vonile loko a tlhandlukela etilweni.
Xikwembu xi pfuxe Yesu eku feni kutani xi n’wi endla Hosi ya Mfumo wa xona. Daniyele 7:13, 14
Yesu u nyikele hi vutomi byakwe leswaku a kutsula vanhu. (Matewu 20:28) Hi ku tirhisa nkutsulo wolowo, Xikwembu xi endle leswaku hi kota ku hanya hilaha ku nga heriki.
Yehovha u tote Yesu tanihi Hosi leswaku a fuma misava. U ta fuma ni vanhu vo tshembeka va 144 000 lava pfuxeriweke etilweni. Yesu ni lava 144 000 va vumba hulumendhe ya le tilweni—ku nga Mfumo wa Xikwembu.—Nhlavutelo 14:1-3.
Mfumo wa Xikwembu wu ta hundzula misava yi va paradeyisi. Nyimpi, vugevenga, vusweti ni ndlala a swi nge he vi kona. Hakunene vanhu va ta tiphina!—Pisalema 145:16.


text:
NGUDO 26
Ri Nga Thusa Hani U Ṱhogomela Holo Dzashu Dza Muvhuso?
Holo ya Muvhuso iṅwe na iṅwe ya Ṱhanzi dza Yehova i na dzina ḽikhethwa ḽa Mudzimu. Nga zwenezwo, ri zwi dzhia zwi ndugelo u ita uri i dzule yo kuna, i tshi sedzea, i kha vhuimo havhuḓi nahone zwenezwo ndi tshipiḓa tsha ndeme tsha vhurabeli hashu vhukhethwa. Roṱhe ri nga shela mulenzhe kha zwenezwo.
Ṱanganelani kha u kunakisa nga murahu ha muṱangano. Nga murahu ha muṱangano muṅwe na muṅwe, vhahashu vha ṱanganela nga dakalo kha u kunakisa Holo ya Muvhuso. Luthihi nga vhege, holo yoṱhe i kunakiswa nga vhuronwane. Wonoyo mushumo u rangwa phanḓa nga muhulwane kana mushumeli, kanzhi a tshi khou tevhelela mutevhe wa zwithu zwine zwa tea u itwa. Zwi tshi ḓisendeka nga zwine zwa tea u itwa, vhaṅwe vha nga swiela, u koropa kana u kunakisa khaphethe, u phumula buse, u dzudzanya zwidulo, u kunakisa mabunga, u ṱanzwa mafasiṱere na zwivhoni, u laṱa mathukhwi kana u kunakisa nga nnḓa na dzharaṱa yoṱhe. Luthihi nga ṅwaha, hu vhewa ḓuvha ḽa u kunakisa nga vhuronwane holo yoṱhe nga ngomu na nga nnḓa. Musi ri tshi ita miṅwe ya yeneyi mishumo na vhana vhashu, ri vha ri tshi khou vha gudisa u ṱhonifha fhethu hashu ha vhurabeli.—Muhuweleli 5:1.
Ṱanganelani kha u lugisa. Ṅwaha muṅwe na muṅwe, Holo ya Muvhuso i a ṱolwa nga vhuronwane, nga ngomu na nga nnḓa. Musi holo yo no ṱoliwa, i a lugiswa tshifhinga tshoṱhe u itela uri i dzule i kha vhuimo havhuḓi, hezwi zwi thusa uri hu sa vhe na tshinyalelo dzi sa ṱoḓei. (2 Koronika 24:13; 34:10) Holo ya Muvhuso yo kunaho na i ṱhogomelwaho zwavhuḓi ndi fhethu ho teaho ha u gwadamela Mudzimu washu. Musi ri tshi shela mulenzhe kha wonoyu mushumo, ri sumbedza uri ri funa Yehova nahone ri dzhiela nṱha fhethu hashu ha vhurabeli. (Psalme ya 122:1) Hezwi zwi ita uri vhathu vha i takalele.—2 Vha-Korinta 6:3.
Ndi ngani ri songo fanela u litshelela fhethu hashu ha vhurabeli?
Ndi dzifhio ndugiselelo dzine dza itwa u itela uri Holo ya Muvhuso i dzule yo kuna?
Gudani Zwo Engedzeaho
MIṰANGANO
Hu Itea Mini Miṱanganoni ya Ṱhanzi dza Yehova?
Vhalani nḓila ine vha ita ngayo vhurabeli havho.


text:
Xana Yesu I Xikwembu Xa Matimba Hinkwawo?
Nhlamulo ya Bibele
Vakaneti va Yesu va n’wi hehle hileswaku u tiringanisa ni Xikwembu. (Yohane 5:18; 10:30-33) Hambiswiritano, Yesu a nga vulanga nikatsongo leswaku u ringana ni Xikwembu xa Matimba Hinkwawo. U te: “
Tatana u nkulu eka mina.”—Yohane 14:28.
Valandzeri va Yesu vo sungula a va nga n’wi teki a ringana ni Xikwembu xa Matimba Hinkwawo. Hi xikombiso, muapostola Pawulo u tsale leswaku endzhaku ka loko Yesu a pfuxiwile, Xikwembu “
xi n’wi tlakusele exiyin’weni lexi tlakukeke.” Swi le rivaleni leswaku Pawulo a a nga pfumeli leswaku Yesu a a ri Xikwembu xa Matimba Hinkwawo. Loko a swi ri tano, Xikwembu a xi ta n’wi tlakusela njhani exiyin’weni lexi tlakukeke?—Vafilipiya 2:9.
DYONDZA SWO TALA
XIHONDZO XO RINDZA
Rito A Ri Ri “Xikwembu” Hi Ndlela Yihi?
Hi yihi ndlela leyinene yo twisisa Yohane 1:1?


text:
Vantshwa Va Vutisa
Hi Mina Mani?
Michael u vona Brad a n’wi tshinelela naswona ku ni leswi a swi solaka eka yena. Brad u ri: “Xewani Michael, khoma la!” Brad u pfula xandla xakwe hiloko Michael a vona mbangi. A nga yi lavi kambe hi hala tlhelo a nga lavi ku vonaka onge a nga tlharihanga. Hi rito ro tsana Michael u ri: “Ku nga ri namuntlha, kumbexana siku rin’wana.”
Jessica u vona Brad a n’wi tshinelela naswona u lunghekele xin’wana ni xin’wana lexi nga ta endleka. Brad u ri: “Xewani Jessica, ringeta leswi!” Brad u pfula xandla xakwe hiloko Jessica a vona mbangi. Handle ko tipfinyinga Jessica u ri: “E-e, ndza nkhensa. A ndzi lavi ku hoxa rihanyo ra mina ekhombyeni. Wa tiva . . . a ndzi nga swi tivi leswaku na wena wa dzaha!”
EKA swiendlakalo leswi nga laha henhla, ha yini Jessica a kote ku hlula ntshikilelo? Hikuva u ni nchumu lowu Michael a nga riki na wona. Xana wa wu tiva nchumu wa kona? I ku titshemba, ku nga nchumu lowu ku byelaka leswi u nga swona ni leswi u pfumelaka eka swona. Sweswo swi ku pfuna leswaku u lunghekela ku ala nchumu wun’wana ni wan’wana lowu hoxeke—u lawula vutomi bya wena ematshan’weni ya ku va byi lawuriwa hi vanhu van’wana. U nga xi kuma kwihi xivindzi xo endla tano? Ku hlamula swivutiso leswi landzelaka swi nga ku pfuna.
1 I YINI LESWI NDZI KOTAKA KU SWI ENDLA?
Lexi endlaka swi va swa nkoka: Ku tiva vuswikoti lebyi u nga na byona ni leswi u kotaka ku swi endla swi ta ku pfuna leswaku u titshemba.
Xiya: Vanhu va ni tinyiko to hambana-hambana. Hi xikombiso, van’wana va ni nyiko ya ntivo-vuxongi kumbe ya vuyimbeleri, kasi van’wana va ni vuswikoti eka swa mintlangu. Raquel u ni vuswikoti byo lunghisa timovha. * U ri: “Loko ndzi ri ni malembe ya kwalomu ka 15, a ndzi lava ku lunghisa timovha.”
Xikombiso xa le Bibeleni: Muapostola Pawulo u tsarile: “Hambiloko ndzi pfumala vutshila eku vulavuleni, hakunene a ndzi byi pfumali evutivini.” (2 Vakorinto 11:6) Leswi Pawulo a a ma twisisa kahle Matsalwa, u swi kotile ku tiyisela loko vanhu van’wana va n’wi xanisa. A nga ri pfumelelanga langutelo leri hoxeke leswaku ri n’wi tsanisa.—2 Vakorinto 10:10; 11:5.
Tikambisise. Laha hansi tsala nyiko kumbe vuswikoti lebyi u nga na byona.
․․․․․
Sweswi tsala mfanelo leyi u nga na yona. (Hi xikombiso, xana wa khathala, wa hanana, wa tshembeka naswona wa wu hlayisa nkarhi?)
․․․․․
“Ndzi ringeta ku pfuna vanhu. Loko munhu un’wana a lava ku vulavula na mina hi nkarhi lowu ndzi khomekeke ha wona, ndzi tshika leswi ndzi swi endlaka kutani ndzi n’wi yingisela.”—Brianne.
Loko swi ku tikela ku tiva mfanelo leyi u nga na yona, anakanya hi nchumu lowu kombisaka leswaku se u kurile kutani u wu tsala laha hansi.—Hi xikombiso, vona bokisi leri nge “Leswi Tintangha Ta Wena Ti Swi Vulaka.”
․․․․․
2 I YINI LESWI NDZI TSANDZEKAKA KU SWI ENDLA?
Lexi endlaka swi va swa nkoka: Vumunhu bya wena byi nga cinca loko u pfumelela swilo leswi u tsandzekaka ku swi endla swi ku heta matimba.
Xiya: A nga kona munhu la hetisekeke. (Varhoma 3:23) Hinkwerhu ku ni nchumu lowu hi nga navelaka ku wu cinca evuton’wini bya hina. Nhwanyana la vuriwaka Seija u te: “Ha yini ndzi hlundzukisiwa hi mhaka leyi nga vuliki nchumu? Ndzi ni ximbilwa-mbilwana!”
Xikombiso xa le Bibeleni: Pawulo a a ku tiva ku tsana kakwe. U tsarile: “Kunene ndza wu tsakela nawu wa Xikwembu hi ku ya hi munhu loyi ndzi nga yena endzeni, kambe eswirhweni swa mina ndzi vona nawu wun’wana lowu lwaka ni nawu wa mianakanyo ya mina, wu ndzi endla khumbi ra nawu wa xidyoho.”—Varhoma 7:22, 23.
Tikambisise. Hi wihi nchumu lowu u tsandzekaka eka wona lowu u faneleke u dyondza ku wu lawula?
․․․․․
“Ndzi xiye leswaku endzhaku ko hlalela tifilimi ta rirhandzu, ndzi titwa ndzi tsanile ndzi tlhela ndzi navela ku tikuma ndzi ri ni munhu loyi ndzi nga rhandzanaka na yena. Sweswi ndza swi tiva leswaku ndzi fanele ndzi va ni vuxiyaxiya malunghana ni vuhungasi byo tano.”—Bridget.
3 HI TIHI TIPAKANI TA MINA?
Lexi endlaka swi va swa nkoka: Loko u ri ni tipakani, vutomi bya wena byi va ni xikongomelo. Nakambe u ta papalata vanhu ni swiyimo leswi nga ha endlaka leswaku u nga swi koti ku fikelela tipakani leti u tivekeleke tona.
Xiya: Xana u nga khandziya thekisi kutani u byela muchayeri leswaku a rhendzeleka ndhawu yin’we ku kondza petirolo yi hela? Sweswo ku ta va ku ri vuphukuphuku ni ku tlanga hi petirolo! Tipakani ti ku pfuna leswaku swilo swi ku fambela kahle evuton’wini. Swi fana niloko ku ri ni ndhawu leyi u faneleke u ya eka yona naswona u ri ni makungu ya leswaku u ta fika njhani eka yona.
Xikombiso xa le Bibeleni: Pawulo u tsarile: “Ndlela leyi ndzi tsutsumaka ha yona a yi kanakanisi.” (1 Vakorinto 9:26) Ematshan’weni yo tsalangana, a tshika swilo swi tiendlekela, Pawulo a a tivekele tipakani naswona u tikarhatile leswaku a ti fikelela.—Vafilipiya 3:12-14.
Tikambisise. Laha hansi tsala tipakani tinharhu leti u nga rhandzaka ku ti fikelela lembe leri taka.
․․․․․
․․․․․
․․․․․
Sweswi hlawula leyi u vonaka onge hi yona ya nkoka swinene eka wena kutani u tsala leswi u nga ta sungula ku swi endla leswaku u yi fikelela.
․․․․․
“Loko ndzi nga tshami ndzi khomekile, ndzi tikuma se ndzi rhendzeleka ndhawu yin’we. Swa antswa ku va ni tipakani ni ku tikarhatela ku ti fikelela.”—José.
4 HI SWIHI SWILO LESWI NDZI PFUMELAKA EKA SWONA?
Lexi endlaka swi va swa nkoka: Loko ku nga ri na leswi u pfumelaka eka swona u ta ndlengandlengisiwa. Ku fana ni rimpfana, u ta endla leswi tintangha ta wena ti swi endlaka—leswi kombisaka leswaku a wu swi tivi leswi u swi lavaka.
Xiya: Bibele yi khutaza Vakreste leswaku va “tiyiseka hi ku rhandza ka Xikwembu loku nga kunene ni loku amukelekaka ni loku hetisekeke.” (Varhoma 12:2) Loko swiendlo swa wena swi fambisana ni leswi u swi pfumelaka, u endla leswi u tiyimiseleke ku swi endla ku nga khathariseki leswi van’wana va swi endlaka.
Xikombiso xa le Bibeleni: Loko muprofeta Daniyele a ri emalembeni ya kondlo-a-ndzi-dyi a a “tiyimiserile embilwini yakwe” leswaku u ta hlayisa milawu ya Xikwembu, hambileswi a a hambanisiwe ni ndyangu wa ka vona ni vapfumeri-kulobye. (Daniyele 1:8) Hi ku endla tano, u endle leswi a a tiyimisele ku swi endla. Daniyele u hanye hileswi a a pfumela eka swona.
Tikambisise. I yini leswi u pfumelaka eka swona? Hi xikombiso:
Xana wa pfumela eka Xikwembu? Ha yini u pfumela eka xona? I yini lexi ku khorwiseke leswaku Xikwembu xi kona?
Xana wa pfumela leswaku milawu ya Xikwembu yi vuyerisa wena? Loko swi ri tano, ha yini u pfumela? Hi xikombiso, i yini lexi ku tiyisekisaka leswaku ku yingisa milawu ya Xikwembu malunghana ni timhaka ta masangu swi ta endla leswaku u tsaka ku ri ni ku endla leswaku u amukeleka eka tintangha ta wena?
Swivutiso leswi a wu nge swi hlamuli hi ku hatlisa. Tinyike nkarhi wo kambisisa leswi u swi pfumelaka. Hi ku endla tano, u ta swi kota ku yimela leswi u swi pfumelaka.—Swivuriso 14:15; 1 Petro 3:15.
“Exikolweni vana va endla xihlekiso ha wena loko u nga tiyiseki hileswi u swi pfumelaka naswona a ndzi nga lavi ku hundzuka xihlekiso hikwalaho ka ripfumelo ra mina. Kutani ndzi tinyike nkarhi wo kambisisa leswi ndzi swi pfumelaka. Ematshan’weni yo byela vanhu ndzi ku, ‘A ndzi nge swi endli leswi hikuva swi lwisanaka ni vukhongeri bya mina,’ ndzi va byela leswi: ‘Ndzi vona onge swi hoxile ku endla tano.’ Leswi hi swona leswi ndzi swi pfumelaka.”—Danielle.
Eku heteleleni, hi swihi leswi u nga navelaka ku va swona—xana u nga navela ku va tluka leri yaka hala ni hala loko ku ba moya kumbe ku va murhi lowu yimaka wu tiyile hambiloko ku ri ni xidzedze? Loko u tiyiseka hi leswi u swi pfumelaka, u ta fana ni murhi wolowo. Sweswo swi ta ku pfuna leswaku u hlamula xivutiso lexi nge, Hi mina mani?
Loko u tiyiseka hi leswi u swi pfumelaka, u ta fana ni murhi lowu yimaka wu tiyile loko ku ri ni swidzedze
^ ndzim. 8 Mavito man’wana ma cinciwile exihlokweni lexi.


text:
Luk To Kairo Mwanji Kipe
1
Luk Tiafiras ni dohaꞌa chengi ri rumbwero
1 Apukolaka Tiofilas, mwase hima miyafo Gotri nui nindo tiki ele sumbu hinga tinda ri wosisiwani sukwaro ti, wui tapa tiki ele mwanji ni wu kai kinani wu simiyandaro. 2 Wunu ele hima to metengei naha ele sumbu ni wui miya naha tiki heisini Gotri mwanji hinga nunu sawero mwanji ni wu mendini wu kairo. 3 Woro keke ani okwe do mwanji a kaisini mini ni a humbweꞌi ki ani okokonandau. Hinde wowani, ani gisi miyafo ele siraro sumbu mu mwe ni kipe naha ani hambwa kinani mwanji miyafo a sili sili tau kwambu a randaro. Woroti apa ele ni norukweni mini a kaisikonda. 4 O hinga a wosiwa mini kipe naha mi hambwa ki, ka mwanji mini ni wu ondiyakandiyaro ti o mwe naha.
Gotri ensel sirani Sekaraiya ni sawero, Jon ri rakonda
5 Jutiya ko ki Herot king apukolaka ete ri dawani o ki puris hima fori ya da, hi rihi ti Sekaraiya. Rini Apaisa ki sukwaro puris hima kupu fo. Humwe rihi ti Eron hima kupu ki taro, hi tihi ti Ilisapet. 6 Fini Gotri miyaningisopo tiki kipe naha tumbwa ete fi dani ele Apukolaka i lo mwanji hinga tinda ete, e, ri chengi tiki dau ele mwanji hinga tinda ete norukweni fi sirinandaro. 7 Woro fini che nambwe. Ilisapet che randa nambwe, tini cherangifarangi ete ti dau. Wowani mekupu ya fi ti.
8 Sekaraiya rini puris hima kupu lenga puris tau ra ki ya wu ta. Wosini Sekaraiya Gotri miyaningisopo tiki puris tau hinga ya ri randa. 9 Wunu puris hima i sumbu tini wu sirinani wui sumbu ni wu wosini Sekaraiya ni ya wu esi, wosiwa Apukolaka i aka tipa kipe ki ri raruni kuwa kipe tandau mwaꞌambwe ri tu ki. 10 Wosiwani o kuwa kipe tandau mwaꞌambwe ni ri tundawani himiyama hurahama miyafo o aka hoko o ki wu wausini Gotri ni ya wu uchahambwanda. 11 Wondawani Apukolaka i ensel sukwani ri tundau humokuto tei tapa mama tokwe ya ri eti. 12 Wosiwani ensel hima ori ni ri maꞌaini ri heini ri apapanakoni ete ya ri aki. 13 Ete wowani ensel hima ori ya rini sawe, “Sekaraiya, mini apa aki kei. Gotri mi uchahambwa ti ri mendiro. Mi humwe Ilisapet hurahama che foti ti rakonda. Wowa hi rihi ti ka hinga ma uchasi, Jon. 14 Ete wowa sembe mihi ti kipe tumbwa mi dani o mi eripendakonda. Ri tawa himiyama hurahama miyafo okwe o rini wu eripekonda. 15 Rini Apukolaka i miyaningisopo tiki hi omwesika laka ri torono. Rini waini uku tinga uku sumbwe kwambu tinga hinde apa ri a kumbwa. Ri nuwai sembe we tiki ete ri dawa, Gotri Himamwale funda rini talekondau. 16 Wosiwa rindo Isurel pe himiyama hurahama leni wui Apukolaka Gotri tambwa o wunu ri ratakonda. 17 Rini Ilaicha sumbu tinga ri kwambu tinga ri torosini Apukolaka ni ri mwaseni ri takondau. Wosini rindo yapai hima lei inaka ri jamekowa wui che lenga sembe wahapi wu oweno. Wondani Gotri mwanji ni sawesiyaꞌaindau himako wui inaka ti ri jamekowa sumbu kipe tini wondau himako i inaka tini wu torono. O hinga ri wo wo, rini hima lei sembe tini ri otokunasiwa Apukolaka tano tini wu nikisindano.”
18 Ete wowani Sekaraiya ga mwanji wasa ensel ni ya ri sawe, “Hinde hinga ani hambwano, do mi sawero mwanji mwe nahaꞌa mina? Ani mekupu a tihiro, wosiwani ai humwe okwe o hingambwa.” 19 Wowani ensel ga mwanji wasa ka hinga ya ai rini sawe, “Ani Gepuriyel, ani Gotri miyaningisopo tiki ani enindau. Gotri rinjenga ani humbwewani a taro ti, mwanji mini a bwani mwanji kipe naha mini a sawehambwa ki a taro. 20 Woro apa ma mendi. Do mini a sawero mwanji ahi ni sembe mi ha nambwe keke, takisopo mihi ti mini o dimisikonda, wosiwa mwanji hinde apa mi bwa kumbwa, waya dele sumbu hinga sukwawambwa. Do ai mwanji mini a sawero ti, o sukwano gisi ki mwe naha sukwa sindau.”
21 Wondawani ele himiyama hurahama Sekaraiya ni wu nikisindau le inaka miyafo ya wu hambwanda, ka bwele sumbu hinga to ka Gotri aka tipa we ki rini wosisiwani ete ri anayitindau. 22 Dani inumbwa ya ri sira, wosini mwanji wunu ri bwa ki mina, hinde ri bwa kumbwa. O hinga wowani ya wu hambwa, kari hima Gotri aka tipa kipe we ki sumbu anandi fo ri heiro. Sekaraiya rini takisopo ki mwanji ti hinde hinga wunu ri saweno, wofunu tapa tiki ya nimba ri ondiyakandiyanda. Takisopo rihi ti rini diminamburo. 23 Ete wosini Sekaraiya tau rihi humbusinimbwa, ri ko tokwe ya ri ai i. 24 Fi dani ikowani ri humwe Ilisapet sembe tinga ya ti da. O keke nika tapaꞌangi ba ti yanisini ya ti da. Wondani ya ti sawe, 25 “Apukolaka ele himiyama hurahama lei miyaningisopo tiki huruhumba ani andau keke ri heifuni do che ri ani hakondau.”
Ensel sirani Mariya ni sawero, Jisas o ti rakonda
26 Ilisapet che tinga ti dawani nika tapaꞌangi hatachi funda ikowani Gotri ri ensel Gepuriyel ni ri humbwewani Galili mapwa laka ki dau ko foki ya ri i, ko mwe hi ti, Nasaret. 27 Ri ini hima fori hopwe kinani wu ondiyasiro humwe chongo fo tambwa ya ri i. Ori hima hi rihi ti Josep. Rini Defit hima kupu fo. O humwe chongo hi tihi ti, Mariya. 28 Gepuriyel tini tambwa ini ya tini ri sawe, “O bai humwe, seꞌe. Gotri ri hima keke wo sumbu nini ri hasinda. Apukolaka nini ga o da.”
29 Mariya o mwanji ti mendikoni ete apapanani ya ti hambwa, “Ka bwele fo mwanji?”
30 Ete wowani ensel ya tini sawe, “Mariya, apa aki kei. Gotri ri hima keke wo sumbu o nini ri hasinda. 31 Ma mendi, sembe ga ni dasini hurahama che fo o ni rakonda. Wosini hi ti ka hinga ma rini uchasi, Jisas.
32 “Rindo hima apukolaka dakondau. Wowa ka hinga o apa rini wu uchakonda, kari kaumbwa naha dau Gotri Che. Wosiwa Gotri rini ondiyasiwa ri metele Defit daro hinga king apukolaka ori dakonda.
33 Rini Jekop hima kupu leni king apukolaka hinga ete ri aulindano. Wosiwa ri aulindau kwambu ti hinde apa humbu kumbwa.”
34 Ete wowani Mariya ga ensel ni ya sawe, “Ka sumbu hinde hinga apa sirano? Ani hima foriki hura a litowa.” 35 Wowani ensel ga mwanji wasa ka hinga ya tini ri sawe,
“Gotri Himamwale kipe nini ki o takonda, wosiwa kari kaumbwa naha dau Gotri kwambu o nini gwarosikonda. Wowa ichai o che ni rasiwa, ka hinga o wu uchakonda, rini halaya naha, rini Gotri Che.
36 “Ma mendi, ni hima kupu fo Ilisapet mekupu tihiro, woro tini okwe hurahama che ti ti sembe we tiki o ya da. Injelembwa ete wu sawendaro, tini apa che hinde ti ra kumbwa, cherangifarangi. Wosiwani sembe ga ti da dawani nika ti tapaꞌangi hatachi funda ri apa ya inda. 37 Gotri sumbuche fo hinde ri wosifu kumbwa, tinda ete ri wosindau.”
38 Ete wowani Mariya ya sawe, “Ma mendi, ani Apukolaka i tau ra humwe, o mi sawendau sumbu hinga ani ki sira kinawa sa sira.” Ete wowani ensel tini hanjaꞌaisini ya i.
Mariya Ilisapet ni hei ki iro
39 O gisi hinga Mariya saini imaꞌini kimba ele ki dau Jutiya mapwa kipe ko laka foki ya i. 40 Ti ini Sakaraiya aka tiki ti raruni Ilisapet ni ya ti weseꞌa. 41 Ilisapet, Mariya tini weseꞌaro ni ti mendikowani Ilisapet sembe we tiki dau che o ya apapana. Wosiwani Gotri Himamwale kipe ti Ilisapet sembe ki ya tini tale. 42 Ete wosiwani hapa tinga ti uchani ya ti sawe, “Gotri nini okulandau kwambu ti ele biya humwe ni ri handau kwambu tini dikiro. O ni sembe we tiki dau che okwe Gotri ri kwambu o rini ri hasinda. 43 Ani hinde na humwe hinga a dawani ai Apukolaka ri nuwai ani tambwa taro? 44 Ma mendi, wasamba ahi ti ni ani weseꞌaro ti a mendikowani ai sembe we tiki dau che apapanani eripeꞌaripero. 45 Nini sembe ti mwe naha ka hinga ni hasindau, Apukolaka nini sawero hingambwa ichai o hingambwa o ri wosikonda. Worokeke ma eripeꞌaripe.” Ilisapet to o hinga ya ti sawe.
Mariya hukwa
46 Ete wowani Mariya ya sawe,
“Sembe ahi ti Apukolaka i hi tini a rasaindau.
47 Himamwale ahi ti ani ratandau Gotri ni eripendau.
48 Ani ri tau ra humwe, woroti ani kapwa humwe, nimba rindo ani keke woro. Apa ga ichekai ga okwe himiyama hurahama le wu sawekonda, Gotri kipeheki omwesika laka ri ani haro tini.
49 Gotri rini kwambu naha, sumbu laka foti ri ani wosiro. Hi rihi ti halaya naha sini dau.
50 Hima keke wo sumbu rihi ti rini ni akindani ri tako tokwe dau hima leni ri rawakandau ti, apa ga ichekai ga o sumbu hingambwa ete ri wosino.
51 Ri tapa tiki kwambu chele sumbu miyafo ri wosindani inaka tiki hi wuhi numbwa nimba rasaindau hima leni ri humbwewani apumbwa apu wu ichiꞌuchandau.
52 Rini ele king apukolaka i kwambu tini ri rakaisini, ele hi nambwe dau hima leni ri rasaindau.
53 Rini iche wunu handau hima leni ri okulawani mwaꞌambwe miyafo naha wunu ki talesindau. E, ya mwaꞌambwe chele hima le wunu ri sawewani ya nimba wu inda.
54 Rini hima keke wo sumbu rihi ete ri hambwandani ri tau ra himache Isurel ni ri okularo.
55 Ka nui metele ni ete ri sawero hinga, ‘Ani Epuraham ga ele ri anitafenita lenga wunu keke ete a woni wunu ani okulandano.” ’
56 Mariya Ilisapet ga nika namili hinga ti dawanimbwa ti ko tokwe ya ti ai i.
Ilisapet Jon ni raro
57 Che rano gisi tawani Ilisapet gwai amwaka ya ti mendi. Wokoni hurahama che ti ya ti ra. 58 Wosiwani o ko kipe hima lenga ti hima kupu lenga Apukolaka Ilisapet keke woni tini okularo mwanji tini wu mendini tini ga funda ya wu eripeꞌaripe. 59 Gisi ti tapaꞌangi ini hatachi namili tawani o che hima tape kupu wu kuto ki ya wu ta. Wosini ri yapai Sekaraiya hi tiki rini wu uchasi ki. 60 Ete wowani o che nuwai ya sawe, “Mina. Hi rihi ti ka hinga nu uchasino, Jon.” 61 Ete wowani wunu ga ya tini sawe, “Ni hima kupu lei nindo ki hi foti o hinga uchasi nambwe.” 62 Wosini yapai ni tapa ba wu ondiyakandiyani ya wu sili, “Ka che ni hinde na hi tiki mi uchasi ki?” 63 Ete wowani ri sawewani me takoche foti wu ratawani ka hinga ya ri kai: “Hi rihi ti Jon.” Ete wokowani inaka miyafo ya wu hambwa. 64 Wokowani Sekaraiya takisopo ti haunakowani tarukwe rihi oti alekusiro ti ya ai dungwa. Wowani mwanji ri bwakoni Gotri hi ti ya ri rasai. 65 Ete wowani o ko kipe hima ele ya wu aki. Wowani ele sumbu wosiro mwanji suwa to Jutiya mapwa kipe kimba leki dau ele ko hinga tinda ete ini ya chiki. 66 Wowani ele hima mwanji suwa o tini wu mendini inaka miyafo wu hambwani ya wu sawe, “Ichai kari che hinde na hima hinga ri sirano?” Hinde wowani, ka hinga wu hambwani, Apukolaka i kwambu ti rini ga o da.
Sekaraiya hukwa
67 Gotri Himamwale kipe ti ri yapai Sekaraiya ki talesiwani Gotri mwanji bwarakarandau hima hinga ya ri sawe,
68 “Isurel hima kupu lei Gotri Apukolaka i hi tini ma rasaiwa nu rasai. Rindo ri tani himiyama hurahama rihi le keke woni nunu okulani ri ai ratani,
69 ri tau ra himache, Defit, ri anitafenita lei nindo ki hima forini nunu ri ai ratano hima kwambu naha hinga ya rini esi.
70 Ka ri wosiro ti, imbihumbwa Gotri mwanji bwarakarandaro hima kipe naha rihi lei takisopo ki ri bwaro hingambwa ri wosiro.
71 Ka ai nunu ratano hima ri nui miho lei tapa tenge tiki nunu ri ai ratani ele sembe amwaka nunu andau hima lei tapa tenge tiki ri ai nunu ri ratano.
72 Ri bwasiro ti, nui metele keke ri woni wunu ri okulani imbihumbwa wunu ga injiro mwanji kipe naha rihi tini ete ri hambwandano.
73 Rini mwe naha kari kau ri nasini nui metele Epuraham ga mwanji ri injiro tini ri ai hambwasini o hingambwa nunu ri wosikonda.
74 Nunu omwemendindau hima lei tapa tenge tiki ai nunu ri ratasiwa, ri tau ti nu aki nambwe nu randa ki.
75 Wondani ele gisi nuhi hinga tinda ete sembe halaya naha tiki nu dasini ri sumbu kipe ti nu sirinani ri miyaningisopo ki ele tau rihi ya nu randakonda.
76 Ai che, Jon, mini okwe kari kaumbwa naha ki dau Gotri mwanji bwarakarandau hima hinga o mini wu uchakonda. Mindo mi mwaseni mi ini Apukolaka i numbo ti mi otokunano.
77 Mindo ele ri himiyama hurahama leni mi ondiyakandiyawa wu hambwakonda, Gotri wui kapwa sumbu ri rani ri humbwesini ai wunu ri ratano.
78 Hima keke wo sumbu ti nui Gotri ki talesindau. Woroki hewen ko kipe lindana ti o nunu rumbwewa sikakonda.
79 Wosini ele hundu ki wu dasini kapwa sumbu wuhi keke hakondau hima le keke ri okusindakonda. Wosiwa numbo ri mekusindawa nui seke ti sumbu wahapi kumbwa nu ichiꞌucha ki.”
80 Dani ini o che, Jon, hima laka saini himamwale rihi ti kwambu ya i. Wosini hima da nambwe michi tiki ri dani Isurel hima kupu lei miyaningisopo tiki amwei sirano gisi ki ya ri ambwe.


text:
News
KHUMBELO YA U NANGA
.
KHUMBELO YA U NANGA
U TIWA HA MIRAḒO YA BODO YA KOPORASI YA KHASHO YAAFRIKA TSHIPEMBE (SABC)
Zwiimiswa na/kana vhathu ngaurali vha khou rambiwa u nanga vhathu vhane vha ḓo dzhia zwikhala zwau vha miraḓo-zwayo ya khorondangi kha Bodo ya Koporasi ya Khasho ya Afrika Tshipembe yo Elwaho, sa zwezwa sumbedziswa kha Khethekanyo ya 13 ya Mulayo wa Khasho wa 4 wa 1999.
Koporasi ya Khasho ya Afrika Tshipembe yo thomiwa u ya nga Mulayo wa Khasho (1936) sa vhubindudzi hamuvhuso ha u ṋetshedza tshumelo dza khasho dza radio na theḽevisheni kha ḽa Afrika Tshipembe.
Ṱhoḓea:
Miraḓo ya Bodo musi vha tshi sedzwa nga u angaredza, vha fanela u vha vhathu vhane vha:
• tea u shuma kha Bodo u ya nga ndalukano dzavho, na vhukonesi na tshenzhemo kha masia a phoḽisi ya khasho na thekhinoḽodzhi, milayo ya khasho, mulayo wa midia, maitele a vhubindudzi na masheleni, mbambadzo,zwa vhoramafhungo, vhumvumvusi na pfunzo, mafhungo a matshilisano na a mishumo.
• vho ḓiimisela u shuma nga nḓila yavhuḓi, mbofholowo ya u bvisa vhupfiwa, pfanelo ya tshitshavha ya u vhudzwa mafhungo khathihi na u vha khagala na vhuḓifhinduleli kha avho vha shumaho kha ofisi dza tshitshavha.
• u imela khethekanyo dzo ṱanḓavhuwaho dzo fhambanaho dza vhathu vha Riphabuḽiki.
• vha vha vho ḓiimisela kha ndivho na milayo ye ya bulwa kha Tshata ya SABC.
• vhane vha vha vhadzulapo vha Afrika Tshipembe vha dzulaho lwa tshoṱhe kha Riphabuḽiki.
U nanga nga u tou ṅwalwa hu fanela u vha na madzina nga vhuḓalo na ḓiresi ya tshiimiswa na /kana muthu ane a khou nanga, thendelo ya munangiwa yo sainiwaho ya u tenda u nangiwa na ḽiṅwalovhuṋe ḽawe, ḽi
ṋetshedzaho vhuṅwe ha vhuṱanzi vhu tevhelaho:
Madzina nga vhuḓalo, Nomboro ya Vhuṋe na mbeu.
• Ḓirese ya vhukwamani, luṱingo na nomboro ya fakisi na ḓiresi ya imeiḽi.
• Tshenzhemo ya tshifhinga tsho fhiraho (ho sumbedziswa datumu na madzangano a hone).
• Khophi dzo ṱanzielwaho lwa tshiofisi dza ndalukano dza ngudo na bugundaula.
U nanga na mbudziso zwi tea u livhiswa kha, Komiti ya Phothifoḽio nga ha Vhudavhidzani, (zwi ṱhogomelwenga Vho Thembinkosi Ngoma, Muṅwaleli wa Komiti) 3rd Floor, 90 Plein Street, Cape Town, 8000 kana zwi imeiḽelwe kha tngoma@parliament.gov.za kana zwi fakiselwe kha 0865225740. Mbudziso nga luṱingo dzinga itwa kha (021) 403 3733 kana kha 0837098407.
Ḓuvha ḽa u vala u nanga: Ḽavhuṱanu, 16 Fulwi 2017 nga 16:00. Vha humbelwa uri vha dzhiele nṱha uri vhanangiwa vha nga livhana na u ṱoliwa ha ndalukano na u ṱoliwa ha ndugelo ya vhutsireledzi. Makumedzwa o lengaho ha nga ḓo ṱhogomelwa.Yo ṋetshedzwa nga Vho CHM Maxegwana, MP: – Mudzulatshidulo: Komiti ya Phothifoḽio nga haVhudavhidzani.
www.parliament.gov.za
ADVERTISEMENT
Station NewsActions
- ${title}


text:
Xana Ma Wu Endla Ntirho Wa Vurhumiwa?
Ina. Kun’wana ni kun’wana laha hina Timbhoni ta Yehovha hi kumekaka kona, hi ringeta ku kombisa moya wa vurhumiwa hi ku tshamela ku burisana ni vanhu hi ripfumelo ra hina.—Matewu 28:19, 20.
Ku tlula kwalaho, Timbhoni tin’wana ti endzela emigangeni yin’wana kumbe ti rhurhela kona, laha ku nga ni vanhu lava nga si ma twaka mahungu lamanene lama humaka eBibeleni. Tin’wana ti rhurhela ematikweni mambe leswaku ti ndlandlamuxa ntirho wa tona wo chumayela. Ti tsaka swinene hileswi ti hoxaka xandla eku hetisekeni ka vuprofeta lebyi vuriweke hi Yesu, lebyi nge: “Mi ta va timbhoni ta mina . . . ku ya fika endhawini ya le kule swinene ya misava.”—Mintirho 1:8.
Hi 1943, hi simeke xikolo xo letela van’wana va varhumiwa va hina. Ku sukela nkarhi wolowo, Timbhoni leti tlulaka 8 000 ti ye eXikolweni xa Bibele xa Giliyadi xa Watchtower.
DYONDZA SWO TALA
DOCUMENTARIES
Ku Ya Fika eMakumu Ka Misava
Xikolo xa Bibele xa Giliyadi xa Watchtower xi dyondzisa ndlela leyi ntirho wo chumayela wu nga wa nkoka ha yona. Vuyeriwa eka mintokoto ya varhumiwa lava yeke exikolweni lexi xo hlawuleka.
NTIRHO WO CHUMAYELA
Xikolo Xa Giliyadi Lexi Se Xi Nga Ni Malembe Ya 70 Xi Ri Kona
Xikolo lexi xo hlawuleka xi sungule hi February 1, 1943 le New York. Se xi letele magidi ya vanhu ku dyondzisa van’wana hi Xikwembu.
SWIENDLAKALO SWO HLAWULEKA
Ku Thwasa Ka Ntlawa Wa Vu-134 Wa Xikolo Xa Bibele Xa Giliyadi Xa Watchtower
Ntlawa wa vu-134 wa swichudeni swa xikolo xa Bibele xa Giliyadi xa Watchtower wu thwase hi March 9, 2013. Eka nongonoko ku vulavuriwe hi ndlela leyi xikolo lexi xi pfuneke ha yona ku sukela loko xi sungurile emalembeni ya 70 lama hundzeke.


text:
NDZIMA 36
I Vamani Lava Nga Ta Pfuxiwa Eku Feni? Xana Va Ta Tshama Kwihi?
EKA TINDZIMA timbirhi leti hundzeke, xana i vanhu vangani lava pfuxiweke eku feni, lava hi dyondzeke ha vona?— I ntlhanu. Vana a va ri vangani?— A va ri vanharhu. Naswona lowa vumune ku vuriwa leswaku i jaha. Xana u ehleketa leswaku leswi swi kombisa yini?—
Leswi swi kombisa leswaku Xikwembu xa va rhandza vana lavatsongo. Kambe xi ta pfuxa ni vanhu van’wana vo tala. Xana Xikwembu xi ta pfuxa ntsena lava endleke swilo leswinene?— Hi nga ha anakanya tano. Kambe, vanhu vo tala a va wu kumanga nkarhi wo dyondza ntiyiso hi Yehovha Xikwembu ni hi N’wana wakwe. Kutani va endle swilo leswi nga lulamangiki hikwalaho ka leswi va dyondzisiweke swilo leswi hoxeke. Xana u anakanya leswaku Yehovha u ta va pfuxa vanhu va tano?—
Bibele yi ri: “Ku ta va ni ku pfuxiwa ka lava lulameke ni ka lava nga lulamangiki.” (Mintirho 24:15) Hikwalaho ka yini vanhu lava nga lulamangiki kumbe lava nga endlangiki leswo lulama, va ta pfuxiwa?— Hikuva a va wu kumanga nkarhi wo dyondza hi Yehovha ni hi leswi a lavaka leswaku vanhu va swi endla.
Xana u ehleketa leswaku vanhu va ta pfuxiwa rini?— Anakanya hi nkarhi lowu Lazaro a feke ha wona, kutani Yesu a tshembisa makwavo Marta a ku: “Makwenu u ta pfuka.” Marta u hlamurile a ku: “Ndza swi tiva leswaku u ta pfuka eku pfuxiweni ka lava feke hi siku ro hetelela.” (Yohane 11:23, 24) Xana Marta a a vula yini loko a vula leswaku Lazaro u ta pfuka “hi siku ro hetelela”?—
Phela Marta a a xi tiva xitshembiso xa Yesu, lexi nge: ‘Hinkwavo lava nga eka masirha-bako ya xitsundzuxo va ta huma.’ (Yohane 5:28, 29) Hikokwalaho, “siku ro hetelela” i siku leri ha rona, vanhu hinkwavo lava tsundzukiwaka hi Xikwembu va nga ta pfuxiwa. Siku leri ro hetelela a hi siku ra tiawara ta 24. Ri ta va malembe ya gidi hi ku leha. Bibele yi vula leswi malunghana ni siku leri: ‘Xikwembu xi ta avanyisa vanhu va laha misaveni.’ Vanhu lava xi va avanyisaka va ta katsa ni vanhu lava pfuxiweke.—Mintirho 17:31; 2 Petro 3:8.
Anakanya ndlela leyi siku leri ri nga ta tsakisa ha yona! Eka siku leri ra malembe ya gidi hi ku leha, vanhu va timiliyoni lava feke va ta pfuxiwa eku feni. Ndhawu leyi va nga ta pfuxeriwa eka yona Yesu u yi vitana Paradeyisi. A hi vone leswaku Paradeyisi yi ta va yi ri kwihi ni leswaku yi ta va yi ri njhani.
Loko ka ha sale tiawara tinharhu leswaku a fa emhandzini ya nxaniso, Yesu u vulavule hi Paradeyisi ni wanuna loyi a beleriweke emhandzini, loyi a a ri etlhelo kakwe. Wanuna loyi u dlayeriwe vugevenga lebyi a byi endleke. Kambe, loko xigevenga lexi xi languta Yesu ni ku tlhela xi twa leswi vulavuriwaka malunghana na Yena, xi sungule ku pfumela eka Yesu. Hiloko xigevenga xi ku: “U ndzi tsundzuka loko u nghena emfun’weni wa wena.” Yesu u hlamule a ku: “Ndzi tiyisile namuntlha ndzi ri eka wena, U ta va na mina eParadeyisini.”—Luka 23:42, 43.
Xana Yesu a a vula yini loko a vula marito lawa? Xana Paradeyisi yi kwihi?— Anakanya hi mhaka leyi. Xana Paradeyisi yo sungula a yi ri kwihi?— Tsundzuka leswaku Xikwembu xi nyike wanuna wo sungula, Adamu, ni nsati wakwe paradeyisi leswaku va hanya eka yona, kona kwala misaveni. A yi vitaniwa ntanga wa Edeni. A ku ri ni swiharhi entangeni wolowo, kambe a swi nga vavisi munhu. Naswona a ku ri ni mirhi leyi nga ni mihandzu yo tala yo tsokombela, swin’we ni nambu lowukulu. A swi tsakisa swinene ku hanya endhawini leyi!—Genesa 2:8-10.
Kutani loko hi anakanya hi xigevenga xexo xi ri eParadeyisini, hi fanele hi vona misava leyi hi mahlo ya mianakanyo, yi endliwe yi va ndhawu yo saseka yo hanya eka yona. Xana Yesu u ta va laha misaveni, eParadeyisini, swin’we ni munhu loyi, loyi a a ri xigevenga?— Doo! Xana wa swi tiva leswaku ha yini a nga ta va kona?—
Hikuva Yesu u ta va a ri etilweni a ri Hosi a fuma Paradeyisi ya laha misaveni. Kutani Yesu u ta va ni wanuna yoloye hi matwisiselo ya leswaku Yesu u ta n’wi pfuxa eka lava feke a tlhela a khathalela swilaveko swa yena. Kambe ha yini Yesu a ta pfumelela munhu loyi a a ri xigevenga leswaku a hanya eParadeyisini?— A hi vone loko hi ta yi kuma nhlamulo.
Loko xigevenga lexi xi nga si vulavula na Yesu, xana a xi xi tiva xikongomelo xa Xikwembu?— Doo! Xi endle swilo swo biha hikuva a xi nga wu tivi ntiyiso malunghana ni Xikwembu. Loko xi ri eParadeyisini xi ta dyondzisiwa swikongomelo swa Xikwembu. Kutani xi ta kuma nkarhi wo kombisa leswaku hakunene xa xi rhandza Xikwembu hi ku endla ku rhandza ka Xona.
Xana un’wana ni un’wana loyi a pfuxiweke u ta hanya eParadeyisini emisaveni?— Doo! Xana wa swi tiva leswaku ha yini?— Hikuva van’wana va ta pfuxeriwa ku ya hanya na Yesu etilweni. Va ta fuma tanihi tihosi swin’we na yena, va fuma misava leyi nga Paradeyisi. A hi vone vumbhoni bya mhaka leyi.
Eka vusiku lebyi a feke ha byona, Yesu u byele vaapostola vakwe a ku: ‘Endlwini ya Tatana ya le tilweni, ku ni tindhawu to tala to tshama eka tona naswona ndzi ya mi lunghiselela ndhawu.’ Hiloko Yesu a va tshembisa a ku: “Ndzi ta tlhela ndzi vuya kutani ndzi ta mi amukela ekaya mi va na mina, leswaku laha ndzi nga kona na n’wina mi va kona.”—Yohane 14:2, 3.
Xana Yesu u ye kwihi endzhaku ka ku pfuxiwa kakwe?— Ina, u tlhelele etilweni a ya va ni Tata wakwe. (Yohane 17:4, 5) Kutani Yesu u tshembise vaapostola ni valandzeri vakwe van’wana leswaku u ta va pfuxa leswaku va ta va na yena etilweni. Xana va ta endla yini loko va ri kwale na Yesu?— Bibele yi vula leswaku vadyondzisiwa va yena lava nga wela eka lava va nga ta ‘pfuxiwa ku sungula,’ va ta tshama etilweni kutani va fuma misava va ri “tihosi swin’we na yena ku ringana malembe wolawo ya 1000.”—Nhlavutelo 5:10; 20:6; 2 Timotiya 2:12.
Xana i vangani lava nga ta wela eka lava va nga ta ‘pfuxiwa ku sungula’ kutani va fuma na Yesu tanihi tihosi?— Yesu u byele vadyondzisiwa vakwe a ku: “Mi nga chavi, ntlhambinyana, hikuva Tata wa n’wina u tsakele ku mi nyika mfumo.” (Luka 12:32) “Ntlhambinyana” lowu, lowu nga ta pfuxeriwa ku ya va na Yesu eka Mfumo wakwe wa le tilweni, nhlayo ya wona ya tiveka. Bibele yi kombisa leswaku i vanhu va “144 000” lava pfuxiwaka emisaveni.—Nhlavutelo 14:1, 3.
Xana i vangani lava nga ta hanya eParadeyisini emisaveni?— Bibele a yi vuli leswaku i vangani. Kambe Xikwembu xi byele Adamu na Evha loko va ha ri entangeni wa Edeni leswaku va va ni vana kutani va tata misava. Ina, va tsandzekile ku endla tano. Kambe Xikwembu xi ta endla leswaku xikongomelo xa xona xa ku tata misava hi vanhu lavanene xi hetiseka.—Genesa 1:28; Esaya 45:18; 55:11.
Anakanya ndlela leyi swi nga ta tsakisa ha yona ku hanya eParadeyisini! Misava hinkwayo yi ta hundzuka ntanga wo saseka. Yi ta tala hi swinyenyana, swiharhi ni mirhi yo saseka ni swiluva swa tinxaka-xaka. A nga kona loyi a nga ta khomiwa hi xitlhavi hikwalaho ka vuvabyi kumbe loyi a nga ta fa. Vanhu hinkwavo va ta va vanghana. Loko hi lava ku hanya hilaha ku nga heriki eParadeyisini, lowu i nkarhi wa leswaku hi tilunghiselela.
Hlaya leswi engetelekeke malunghana ni xikongomelo xa Xikwembu hi misava, eka Swivuriso 2:21, 22; Eklesiasta 1:4; Esaya 2:4; 11:6-9; 35:5, 6 na 65:21-24.


text:
XIDYONDZO 12
U Nga Tshinela Njhani Ku Suhani Ne Xikwembu?
1. Xana Xikwembu xa yengisa mikhongelo hikwayo?
Xikwembu xi lava eku vanhu hikwavo va tshinela ku suhani na xona hi mukhongelo. (Pisalema 65:2) Kambe a xi yengisi kumbe a xi hlamuli mikhongelo hikwayo. Mikhongelo ye wanuna a nga khomiko kahle sati wa yena ya siveliwa. (1 Petro 3:7) Nakambe, karhi Vaisrayele va nga yala ka va yendla swo biha, Xikwembu a xi yengisangi mikhongelo ya vona. Mikhongelo i nyiko hi faneleko ku hlonipha. Hambiswihitano, Xikwembu xa yengisa mikhongelo ye vanhu va dyohako loko va hundzuluka.—Hlaya Esaya 1:15; 55:7.
2. Hi nga khongela njhani?
Mukhongelo yin’wani ndlela ye ku dumisa, hi fanele ku khongela ke Muvumbi wa hina, Yehovha. (Matewu 4:10; 6:9) Tani hi leswi hi nga vanhu va nga ne swidyoho, hi fanela ku khongela hi le vitweni la Yesu, hikusa u fele swidyoho swa hina. (Yohane 14:6) Yehovha a nga lavi eku hi phindha phindha mikhongelo, kumbe eku mikhongelo yi nga tsaliwa. U lava eku hi khongela ku suka ke mbilu ya hina.—Hlaya Matewu 6:7; Vafilipiya 4:6, 7.
Muvumbi wa hina wa twa hambi mikhongelo ye le mbilwini ya hina. (1 Samuwele 1:12, 13) Wa swi lava eku hi khongela ke swiyimo swo hambana hambana, enge ne mixo, madyambo, swekudya ne leke tihlupho.—Hlaya Pisalema 55:22; Matewu 15:36.
3. Njhani Vakreste va khongela xikun’we?
Ku tshinela ku suhani ne Xikwembu a swi olovangi, hikusa hi tshama ne vanhu va nga pfumeliko ke Xikwembu ne ku kala va nga khesi keswi tshembiso swa xona swe ku tshama kahle misaveni. (2 Timotiya 3:1, 4; 2 Petro 3:3, 13) Hi lava ku tiyisana ne van’wani va hina nakambe na vona va hi lava.—Hlaya Vaheveru 10:24, 25.
Ku hlangana ne vanhu va lavako Xikwembu swa hi pfuna ku tshinela ku suhani na xona. Mihlangano ye Timbhoni ta Yehovha ya hi pfuna ku tiyisa lipfumelo la hina ku suka ke lipfumelo le van’wani.—Hlaya Varhoma 1:11, 12.
4. U nga tshinela njhani ku suhani ne Xikwembu?
Ha kota ku tshinela ku suhani na Yehovha hi ku yendla leswi hi dyondzako ku suka ke Bibele. Hleketa mitirho ya yena ne ku pfuna ka yena ne switshembiso swa yena. Ku khongela ne ku hleketisisa swa hi pfuna eku hi tshemba ke lirhandzo ne vutlharhi bye Xikwembu ku suka mbilwini ya hina.—Hlaya Yoxuwa 1:8; Pisalema 1:1-3.
Ha kota ku tshinela ke Xikwembu loko hi tshemba ne ku pfumela ka xona. Lipfumelo li fanana ne xilo xi hanyako xi lavako ku nyikiwa swekudya. U fanele ku ala ka u dya eku u ku lisa lipfumelo la wena hi ku ala ka u hleketa swilo swi nga ku yendla eku u pfumela.—Hlaya Matewu 4:4; Vaheveru 11:1, 6.
5. Ku tshinela ku suhani ne Xikwembu ku ku pfuna njhani?
Yehovha wa cuvukela va mu rhandzako. Wa kota ku va sivelela ke swilo swi kanganyisako lipfumelo la vona ne langutelo ye lihanyo li nga heliko. (Pisalema 91:1, 2, 7-10) Wa hi byela swilo swi kanganyisako lihanyo la hina ne ku tsaka. Yehovha wa hi dyondzisa ndlela ye ku hanya kahle.—Hlaya Pisalema 73:27, 28; Yakobo 4:4, 8.
DHYONDA SVOTALA
Kombhela Kudhyonda Bibele Mahala
Njhani U Fanela Ku Dyondza Bibele?
Bibele lihlamula mivutiso yihluphako vanhu votala misaveni hikwayo. Xana wasvilava kuva mun’wani wavona?


text:
Xana Timbhoni Ta Yehovha Ta Pfumela Eka Testamente Ya Khale?
Ina. Timbhoni ta Yehovha ti pfumela leswaku Bibele hinkwayo yi ‘huhuteriwe hi Xikwembu naswona ya pfuna.’ (2 Timotiya 3:16) Sweswo swi katsa Testamente leyintshwa ni Testamente ya Khale hilaha hi ntolovelo ti vitaniwaka hakona. Timbhoni ta Yehovha ti vitana Titestamente teto leswaku i Matsalwa ya Xiheveru ni Matsalwa ya Vukreste ya Xigriki. Hi ndlela yoleyo, hi papalata langutelo ra leswaku swiphemu swin’wana swa Bibele swi hundzeriwe hi nkarhi kumbe a hi swa nkoka.
Ha yini Vakreste va tirhisa Testamente Leyintshwa ni ya Khale?
Muapostola Pawulo la nga Mukreste u huhuteriwe ku tsala a ku: “Swilo hinkwaswo leswi tsariweke enkarhini lowu hundzeke swi tsaleriwe ku letela hina.” (Varhoma 15:4) Hikokwalaho, eka hina rungula leri kumekaka eka Matsalwa ya Xiheveru i ra nkoka. Ku tlula kwalaho, rungula rero ri hi byela hi matimu ya nkoka ni ku hi nyika ndzayo leyi tirhaka.
Matimu lama pfunaka namuntlha. Matsalwa ya Xiheveru ma katsa rungula ro tala leri vulavulaka hi ntumbuluko ni ku dyoha ka vanhu. Loko rungula rero a ri nga ri kona, a hi nga ta va ni tinhlamulo leti enerisaka ta swivutiso swo tanihi leswi nge: Hi huma kwihi? Ha yini vanhu va fa? (Genesa 2:7, 17) Ku tlula kwalaho, Matsalwa ya Xiheveru ma vulavula ni hi ndlela leyi Yehovha Xikwembu a tirhisaneke ha yona ni vanhu lava a va tsaka va tlhela va langutana ni mintlhontlho leyi fanaka ni ya hina.—Yakobo 5:17.
Ndzayo leyi pfunaka. Buku ya Bibele ya Swivuriso ni ya Eklesiasta leti nga xiphemu xa Matsalwa ya Xiheveru, ti tamele vutlharhi lebyi pfunaka evuton’wini. Ti nyikela ndzayo malunghana ni ndlela yo va ni vutomi lebyi tsakisaka endyangwini (Swivuriso 15:17), ku ringanisela etimhakeni ta ntirho (Swivuriso 10:4; Eklesiasta 4:6) ni ndlela leyi vantshwa va nga vaka ni ntsako wa xiviri ha yona evuton’wini (Eklesiasta 11:9–12:1).
Ku tlula kwalaho, hi nga vuyeriwa loko hi dyondza hi Nawu wa Muxe lowu kumekaka eka Torah (ku nga tibuku to sungula ta ntlhanu ta Bibele). Nawu lowu a hi xikolokolo eka Vakreste kambe i wa nkoka naswona wu nga hi pfuna leswaku hi va ni vutomi lebyi tsakisaka.—Levhitika 19:18; Deteronoma 6:5-7.
DYONDZA SWO TALA
SWIVUTISO LESWI HLAMURIWAKA HI BIBELE
I Yini Leswi Nga Ku Pfunaka Ku Twisisa Bibele?
Ku nga khathariseki leswaku u dyondzekile kumbe a wu dyondzekanga, u nga swi kota ku twisisa rungula ra Xikwembu leri nga eka Matsalwa yo Kwetsima.


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Genesa 2:1-25
2 Kutani matilo ni misava ni vandla ra swona hinkwaro, swi fika eku heleni+ ka swona.2 Hi siku ra vunkombo, Xikwembu xi heta ntirho wa xona lowu xi wu endleke kutani hi siku ra vunkombo xi wisa entirhweni wa xona hinkwawo lowu xi wu endleke.+3 Xikwembu xi katekisa siku ra vunkombo ni ku ri hlawulekisa, hikuva xi wise ha rona entirhweni hinkwawo wa xona lowu Xikwembu xi wu tumbuluxeke hi xikongomelo xa leswaku wu endliwa.+4 Lawa i matimu ya matilo ni misava hi nkarhi wa ku tumbuluxiwa ka swona, esikwini leri Yehovha Xikwembu a endleke misava ni tilo+ ha rona.5 Ku ta fikela sweswi a ku nga si va ni xihlahla xa nhova emisaveni naswona a ku nga ri na ximila xa nhova lexi a xi hluka hikuva Yehovha Xikwembu a a nga si nisa mpfula+ ehenhla ka misava naswona a ku nga ri na munhu loyi a a rima misava.6 Kambe hunguva+ a yi tlhandluka yi huma emisaveni, yi tsakamisa vuandlalo hinkwabyo bya misava.+7 Kutani Yehovha Xikwembu a vumba munhu hi ntshuri+ wa misava+ ni ku huhutela ku hefemula ka vutomi+ etinhompfini takwe, hiloko munhu a va moya-xiviri+ lowu hanyaka.8 Yehovha Xikwembu a rima ntanga aEdeni+ hi tlhelo ra le vuxeni kutani a veka kona munhu loyi a n’wi vumbeke.+9 Kutani Yehovha Xikwembu a endla leswaku emisaveni ku mila murhi wun’wana ni wun’wana lowu navelekaka ematihlweni ya munhu ni lowu fanelekaka ku dyiwa, ni murhi wa vutomi+ exikarhi ka ntanga ni murhi wa ku tiva leswinene ni leswo biha.+10 A ku ri ni nambu lowu a wu khuluka wu huma aEdeni wu cheleta ntanga, kutani ku suka kwalaho wu avana wu va onge i tinhloko ta mune.11 Vito ra lowo sungula i Pixoni; hi wona lowu rhendzelaka tiko hinkwaro ra Havhila+ laha ku nga ni nsuku.12 Nsuku wa tiko rero i wunene.+ Nakambe kwalaho ku ni vurimba bya bedeliyamu+ ni ribye ra onikisi.+13 Vito ra nambu wa vumbirhi i Gihoni; hi wona lowu rhendzelaka tiko hinkwaro ra Kuxi.14 Vito ra nambu wa vunharhu i Hidekele;+ hi wona lowu yaka evuxeni bya Asiriya.+ Nambu wa vumune i Yufrata.+15 Kutani Yehovha Xikwembu a teka munhu a n’wi veka entangeni wa Edeni+ leswaku a wu rima ni ku wu khathalela.+16 Yehovha Xikwembu a tlhela a nyika munhu xileriso a ku: “U nga ha tidyela u eneriseka+ eka murhi wun’wana ni wun’wana wa ntanga.17 Kambe loko ku ri murhi wa ku tiva leswinene ni leswo biha u nga tshuki u wu dya hikuva siku u nga ta wu dya, u ta fa+ hakunene.”18 Yehovha Xikwembu a ya emahlweni a ku: “A hi swinene leswaku munhu a hambeta a tshama a ri yexe. Ndzi ta n’wi endlela mupfuni, a va muhetisisi wa yena.”+19 Kutani Yehovha Xikwembu a vumba xivandzana xin’wana ni xin’wana xa nhova ni xivumbiwa xin’wana ni xin’wana lexi hahaka xa matilo hi misava kutani a swi tisa eka munhu leswaku a ta swi thya hilaha a vonaka hakona; vito leri a a ta ri thya moya-xiviri+ wun’wana ni wun’wana, a ri ta va vito+ ra wona.20 Hikokwalaho munhu a thya mavito hinkwawo ya swifuwo ni ya swivumbiwa leswi hahaka swa matilo ni ya xivandzana xin’wana ni xin’wana xa nhova kambe munhu a a ri hava mupfuni la nga muhetisisi wakwe.21 Hikwalaho Yehovha Xikwembu a etlerisa munhu vurhongo+ lebyikulu, loko a ha etlele, a teka rin’we ra timbambu takwe kutani a pfala nyama laha a ri ri kona.22 Yehovha Xikwembu a vumba wansati hi rimbambu leri a ri tekeke eka wanuna kutani a n’wi tisa eka wanuna.+23 Hiloko wanuna a ku:“Eku heteleleni leri i rhambu ra marhambu ya minaNi nyama ya nyama+ ya mina.Loyi u ta thyiwa Wansati,Hikuva u tekiwe+ eka wanuna.”24 Hikokwalaho wanuna u ta siya tata wakwe ni mana+ wakwe naswona u fanele ku namarhela nsati wakwe, kutani va fanele va va nyama+ yin’we.25 Havumbirhi bya vona va tshame va nga ambalanga nchumu,+ wanuna ni nsati wakwe, kambe a va khomiwanga hi tingana.+


text:
GONDO 12
Mthumo wathu wo txhumayela ngu Mfumo wu lulamisetwe ngu nzila yihi?
A di hafuhi ni kufa, Jesu a wombile tiya: “Mahungu awa a manene a Mfumo ma na huwelelwa ka dotshe ditiko, kasi kumawha wufakazi ka yotshe mifumo se msana keto, ngu kona ku no va i di magwito”. (Matewu 24:14) Kambe ina mthumo wuwa wo txhumayela ha mafuni kotshe wu ndina mahiswa ku txani? Ngu ku londisela mamahelo a Jesu mbimo yi a nga ti ha mafuni.—Luka 8:1.
Hi zama kumana vathu mitini kwawe. Jesu a gondisile vagondiswa vakwe kutxhumayela mahungu a manene ngu m’ti ni m’ti. (Matewu 10:11-13; Mithumo 5:42; 20:20) Vatxhumayeli vonevo va dilembe dizana do khata va rumilwe ku ya txhumayela ka makhalo o kari. (Matewu 10:5, 6; 2 Vakorinto 10:13) Nga toneto, ni nyamsi mthumo wathu wo txhumayela wu lulamisetwe kwati, dibanza dimwane ni dimwane di ningwa wukhalo wo kari ti to di txhumayela ka wona. Eto ti hi vhuna ti to hi hokela vathu vo tala ngu ha hi nga kotako ngu kona hi txi zama ku hetisisa txirumo txa Jesu txo “txhumayela vathu votshe”—Mithumo 10:42.
Hi ti karatela ku hoka hayi ni hayi a ha vathu va manekako kona. Jesu a vekile txikombiso ngu kutxhumayela vathu ka makhalo a vathu votshe, o nga sisimani mwendo mabambe ka linene. (Marku 4:1; Johane 4:5-15) Nanathu hi bhula ni vathu ngu diBhibhele a ha va manekako va di kona—sitaratoni, makhalo a mabhindo, sititxhini ka mimovha hambi i txova ngu telefone. Hi txhumayela kambe ni vaakelani vathu, vathumi kulothi, vagondi kulothi ni maxaka athu hi txi thuka hi txi mana mkhanjo. Mizamo yoneyo yi maha ti to ti koteka ti to vathu va timiliyoni ha mafuni kotshe ve pfa ‘mahungu a manene a ku poniswa.’—Masalmo 96:2, NM.
I mani awu u alakanyako ti to u nga tsakela ku mu gela mahungu a manene a Mfumo wa Txizimu ni nzila yi mahungu awa ma wombako ngu yona wumangwana wakwe? U nga thuki u sisela vathu mahungu awa. U txi sikota kuluveta u va gela!
Ngu yahi “mahungu a manene” aya ma fenelwako ku huwelelwa?
Tifakazi ta Jehovha ti yi etetisa ku txani nzila ya Jesu yo txhumayela?


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
1 Petro 4:1-19
4 Hikokwalaho leswi Kreste a xanisekeke a ri wa nyama,+ na n’wina hlomani hi xiyimo+ lexi fanaka xa mianakanyo; hikuva munhu loyi a xanisiweke a ri wa nyama u tshike swidyoho,+2 ku endlela leswaku enkarhini wakwe lowu seleke a ri wa nyama,+ a nga ha tlheli a hanyela ku navela ka vanhu nikatsongo, kambe a hanyela ku rhandza+ ka Xikwembu.3 Hikuva wu ringene nkarhi+ lowu hundzeke lowu ha wona a mi endla ku rhandza ka matiko+ loko ma ha ya emahlweni ni swiendlo swa ku tikhoma+ ko biha, ku navela ko biha, ku kukutlela vhinyo,+ minkhuvo ya huwa, mimphikizano ya ku nwa, ni ku gandzela swifaniso+ swa hava loku hambaneke ni nawu.4 Hikwalaho ka leswi mi nga hambetiki mi tsutsuma na vona endleleni leyi yaka exidziveni lexi fanaka xa manyala,+ va hlamala naswona va tshamela ku vulavula ha n’wina+ hi ku tseketsela.5 Kambe vanhu lava va ta tihlamulela eka loyi+ a lunghekeleke ku avanyisa lava hanyaka ni lava feke.+6 Entiyisweni, hikwalaho ka xikongomelo lexi mahungu lamanene ma vuriwile ni le ka lava feke,+ leswaku va avanyisiwa hi tlhelo ra nyama hi ku ya hi langutelo ra vanhu+ kambe va hanya hi tlhelo ra moya+ hi ku ya hi langutelo ra Xikwembu.7 Kambe makumu ya swilo hinkwaswo ma tshinele.+ Hikokwalaho, hlutekani emianakanyweni,+ naswona mi xalamuka eswikhongelweni.+8 Ku tlula hinkwaswo, rhandzanani+ hi rirhandzu ro enta, hikuva rirhandzu ri funengeta swidyoho+ swo tala.9 Kombisanani malwandla, mi nga dzumadzumi.+10 Hi ku ya hilaha un’wana ni un’wana a amukeleke nyiko hakona, tirhisani nyiko leyi leswaku mi tirhelana ha yona tanihi valanguteri lavanene va musa lowu nga faneriwiki wa Xikwembu lowu kombisiwaka hi tindlela+ to hambana-hambana.11 Loko mani na mani a vulavula, marito yakwe a ma fane ni marito+ lama hlawulekisiweke ya Xikwembu; loko mani na mani a tirhela+ van’wana, a a va tirhele a titshege hi ntamu lowu Xikwembu xi wu nyikaka;+ leswaku eka swilo hinkwaswo Xikwembu xi dzunisiwa+ ha Yesu Kreste. Ku vangama+ ni matimba i swa xona hi masiku ni masiku. Amen.12 Varhandziwa, mi nga hlamarisiwi hi ku tshwa loku nga exikarhi ka n’wina, loku endlekaka eka n’wina leswaku mi ringiwa,+ onge hiloko mi humeleriwa hi nchumu lowu nga tolovelekangiki.13 Ku hambana ni sweswo, hambetani mi tsaka+ tanihi leswi mi nga vahlanganyeri eku xanisekeni ka Kreste,+ leswaku mi tsaka ni ku tsakisisa hi nkarhi wa ku hlavuteriwa+ ka ku vangama kakwe.14 Ma tsaka,+ loko mi rhukaniwa hikwalaho ka vito ra Kreste,+ hikuva moya wa ku vangama, ku nga moya wa Xikwembu, wu le henhla ka n’wina.+15 Hambiswiritano, a nga tshuki ni un’we wa n’wina a xanisiwa+ hi ku va mudlayi la dlayaka hi vomu kumbe khamba kumbe muendli wa leswo biha kumbe hi ku nghenelela timhaka+ ta vanhu van’wana.16 Kambe loko a xanisiwa+ hileswi a nga Mukreste, a nga titwi a ri ni tingana,+ kambe a a tame a dzunisa Xikwembu evitweni leri.17 Hikuva i nkarhi lowu vekiweke wa leswaku vuavanyisi byi sungula hi yindlu ya Xikwembu.+ Kutani loko byi rhanga hi hina ku sungula,+ makumu ya lava nga yingisiki mahungu lamanene ya Xikwembu+ ma ta va wahi?18 “Naswona loko swi nonon’hwa+ leswaku munhu wo lulama a ponisiwa, munhu la nga xiximiki Xikwembu ni mudyohi xana va nga voniwa ni ntshwati+ wa vona ke?”19 Hikwalaho, na vona lava xanisekaka hi ku pfumelelana ni ku rhandza ka Xikwembu a va tame va nyikela mimoya-xiviri ya vona eka Mutumbuluxi wo tshembeka va ri karhi va endla leswinene.+


text:
Dyondzo 12: Vanhu Va Aka Xihondzo Lexikulu
Ku hundze malembe yo tala. Kutani vana va Nowa va va ni vana vo tala. Naswona vana va vona va kurile kutani na vona va va ni vana vo tala. Hi ku hatlisa, vanhu a va tele emisaveni.
Un’wana wa vanhu lava a ku ri ntukulu-xinguwe wa Nowa la vuriwaka Nimrodo. A a ri wanuna wo homboloka loyi a a hlota ni ku dlaya swiharhi ni vanhu. Nakambe Nimrodo u tiendle hosi kutani a fuma vanhu van’wana. Xikwembu a xi nga n’wi rhandzi Nimrodo.
Enkarhini wolowo, vanhu hinkwavo a va vulavula ririmi rin’we. Nimrodo a a lava ku va hlanganisa hinkwavo leswaku a ta kota ku va fuma. Xana wa swi tiva leswaku u endle yini? U byele vanhu leswaku va aka muti lowu nga ni xihondzo lexikulu. Hi lavaya laha xifanisweni va karhi va foroma switina.
Yehovha Xikwembu a a nga wu tsakeli muako lowu. Xikwembu a xi lava leswaku vanhu va hangalaka va tata misava. Kambe vanhu a va ku: ‘Tanani! A hi akeni muti lowu nga ni xihondzo xo leha swinene lexi nhlohlorhi ya xona yi nga ta fika ematilweni. Kutani hi ta va ni ndhuma!’ Vanhu a va nga lavi ku dzunisa Xikwembu, kambe a va lava leswaku ku dzunisiwa vona.
Kutani Xikwembu xi endle leswaku vanhu va tshika ku aka xihondzo. Xana wa swi tiva leswaku xi va tshikise njhani? Hi ku endla leswaku vanhu va vulavula tindzimi to hambana-hambana ematshan’weni ya ririmi rin’we. Vanhu lava akaka a va nga ha twanani. Hi yona mhaka leyi muti wa vona wu thyiweke vito ra Babele kumbe Babilona, leri vulaka “Mpfilumpfilu.”
Hiloko vanhu va sungula ku suka eBabele. Vanhu lava vulavulaka ririmi leri fanaka va fambe swin’we va ya tshama swin’we etindhawini tin’wana ta misava.
Genesa 10:1, 8-10; 11:1-9.
Swivutiso
- Nimrodo a a ri mani, naswona Xikwembu a xi titwa njhani ha yena?
- Exifanisweni lexi, ha yini vanhu va endla switina?
- Ha yini Yehovha a a nga wu tsakeli ntirho wo aka muako lowu?
- Xana Xikwembu xi wu yimise njhani ntirho wo aka xihondzo?
- Xana muti lowu a wu thyiwe vito rihi, naswona vito rero a ri vula yini?
- Ku humelele yini hi vanhu endzhaku ka loko Xikwembu xi pfilunganye tindzimi ta vona?
Swivutiso swo engetela
- Hlaya Genesa 10:1, 8-10.
Xana Nimrodo a a ri munhu wa njhani, naswona leswi swi hi lemukisa yini?
- Hlaya Genesa 11:1-9.
A xi ri xihi xikongomelo xo aka xihondzo, naswona ha yini ntirho lowu wu nga ha yanga emahlweni?


text:
TSHIPIḒA 9
Gwadamelani Yehova Sa Muṱa
“Rabelani we a sika ḽiṱaḓulu na ḽifhasi.”—Nzumbululo 14:7
Samusi no zwi guda kha yeneyi bugwana, Bivhili i na maitele manzhi ane a nga thusa inwi na muṱa waṋu. Yehova u ṱoḓa uri ni takale. U fulufhedzisa uri arali na vhea phanḓa vhurabeli hawe, “zwiṅwe zwithu zwoṱhe ni ḓo engedzwa ngazwo.” (Mateo 6:33) U ṱoḓa ni tshi vha khonani yawe zwa vhukuma. Shumisani tshibuli tshiṅwe na tshiṅwe u itela u ṱahulela vhukonani na Mudzimu. Yeneyi ndi ndugelo khulwane ine muthu a nga vha nayo.—Mateo 22:37, 38.
1 KHWAṰHISANI VHUSHAKA HAṊU NA YEHOVA
ZWINE BIVHILI YA ZWI AMBA: “‘Ndi ḓo vha khotsi aṋu, inwi ni ḓo vha vharwa na vhananyana vhanga,’ Yehova . . . u ralo.” (2 Vhakorinta 6:18) Mudzimu u ṱoḓa ni tshi vha khonani yawe ya tsini. Thabelo ndi iṅwe ya nḓila dzine na nga ita zwenezwo ngayo. Yehova u ni ramba uri “ni dzule ni tshi rabela.” (1 Vhathesalonika 5:17) O ḓiimisela u pfa mihumbulo na mbilaelo dzaṋu dzoṱhe. (Vhafilipi 4:6) Musi ni tshi rabela na muṱa waṋu, vha ḓo vhona uri Mudzimu ndi wa vhukuma hani kha inwi.
Nga nnḓa ha u amba na Mudzimu, ni fanela u mu thetshelesa. Ni nga ita zwenezwi nga u vhala Ipfi ḽawe na khandiso dzo thewaho Bivhilini. (Psalme ya 1:1, 2) Elekanyani nga zwine na zwi guda. (Psalme ya 77:11, 12) U thetshelesa Mudzimu zwi dovha zwa amba uri ni fanela u ya miṱanganoni ya Vhukriste tshifhinga tshoṱhe.—Psalme ya 122:1-4.
U amba na vhaṅwe nga ha Yehova ndi iṅwe nḓila ya ndeme ya u khwaṱhisa vhushaka haṋu nae. Musi ni tshi ita zwenezwi, ndi hone ni tshi ḓo ḓipfa ni tsini-tsini nae. —Mateo 28:19, 20.
ZWINE NA NGA ZWI ITA:
Vhetshelani thungo tshifhinga tsha u vhala Bivhili na u rabela ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe
Sa muṱa, itani uri mishumo ya lwa muya i ḓe u thoma u fhirisa vhuḓimvumvusi na u awela
2 TAKALELANI VHURABELI HA MUṰA
ZWINE BIVHILI YA ZWI AMBA: “Sendelani tsini ha Mudzimu, na ene u ḓo sendela tsini haṋu.” (Yakobo 4:8) Ni tea u vha na mbekanyo ya vhurabeli ha muṱa nahone ni i tevhele tshifhinga tshoṱhe. (Genesi 18:19) Fhedzi a zwi fheleli henefho. Mudzimu u tea u vha tshipiḓa tsha vhutshilo ha vhoiwe ha ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe. Khwaṱhisani vhushaka ha muṱa waṋu na Mudzimu nga u amba nga hae ‘no dzula nḓuni yaṋu, na musi no fara lwendo, musi ni tshi ya u lala na musi ni tshi vuwa.’ (Doiteronomio 6:6, 7) Zwi iteni tshipikwa tshaṋu uri ni nge Yoshua, we a ri: “A vha nṋe na vha muṱani wanga ri shumela Yehova.”—Yoshua 24:15.
ZWINE NA NGA ZWI ITA:
Ivhani na mbekanyo ya u guda ya misi yoṱhe ine ya katela ṱhoḓea dza muraḓo muṅwe na muṅwe wa muṱa


text:
Xinghenisu
Xikwembu xifana ni papayi lweyi anga ni lirhandzu. 1 Petro 5:6, 7
Xikwembu i muvumbi wa hina naswona xakhatala hi hina. Hilaha papayi wotlhariha naswona anga ni lirhandzu adjondzisaka n’wana wakwe ha kona, na xona Xikwembu xidjondzisa munhu wihi na wihi ndlela leyinene yohanya.
Xikwembu xihidjondzisa ntiyisu wa lisima lowu hinyikaka ntsaku ni ntshembo.
Loko uyingisa Xikwembu, xitaku sirhelela, xiku kongomisa ni kukupfuna kulangutana ni swikarhatu swa wutomi.
Handle ka leswo — utatlhela uhanya hilaha kungaheliki!


text:
Timbhoni Ti Rhurhisa Ntsindza Wa Tona Wa Misava Hinkwayo
Hi July 2009, Timbhoni ta Yehovha ti xave xitandi en’walungwini wa New York hi xikongomelo xo rhurhisa ntsindza wa tona wa misava hinkwayo. Xitandi xexo lexi nga tihekitara ta 102 xi le ndhawini leyi nga kwalomu ka tikhilomitara ta 80 en’walungu-vupela-dyambu bya ntsindza wa tona wa sweswi eBrooklyn le New York, laha ti nga kona ku sukela hi 1909.
Timbhoni ta kwalomu ka 800 ti ta tshama ni ku tirha entsindza wolowo lowuntshwa, lowu nga ta katsa muako lowu nga ni tihofisi to tirhela eka tona, muako lowu nga ta tirhiseriwa mintirho yo hambana-hambana ni miako ya mune yo tshama eka yona. Ku hleriwe ni ku akiwa muziyamu leyitsongo leyi nga ta kombisa matimu ya namuntlha ya Timbhoni ta Yehovha.
Miako hinkwayo leyi nga ta akiwa yi ta teka tihekitara ta 18 ta xitandi xexo ivi khwati leri rhendzeleke xitandi ni ndhawu leyi nga nhlangasi yi tshikiwa yi ri tano. Rivala ra xitandi a ri nge vi ni tindhawu letikulu leti byariweke byanyi. Ematshan’weni ya sweswo, ri ta tshikiwa ri fana ni ndhawu leyi ri nga eka yona ya makhwati.
Vampfampfarhuti va tipulani va endle leswaku miako leyi yi londzovota gezi ni mali, xisweswo ku hungutiwa ku onhiwa ka ndhawu swin’we ni swikoxo swa ku yi tirhisa. Hi xikombiso, lwangu ra kona ri ta funengetiwa hi swimilana swo tiya leswi nga khathaleriwiki ngopfu, xisweswo ku hungutiwa ku khuluka ka mati ya mpfula ni ku endla leswaku mpimo wa ku hisa ni ku titimela endzeni ka miako wu nga cinca-cinci. Ndlela leyi muako lowu nga ni tihofisi wu endliweke ha yona wu ta endla leswaku ku vonakala ka dyambu ku wu voningela. Mati na wona ma ta londzovotiwa.
I yini leswi susumeteleke Timbhoni ku va ti kunguhata ku rhurha? Marhavi ya Timbhoni ta Yehovha ematikweni man’wana sweswi ma pfuneta entirhweni wo gandlisa Tibibele ni minkandziyiso leyi sekeriweke eBibeleni, ku nga ntirho lowu eku sunguleni a wu endliwa eBrooklyn ntsena. Hi 2004, ntirho wo gandlisa ni wo rhumela tibuku wu rhurhiseriwe eWallkill le New York, leyi nga ekule hi tikhilomitara ta kwalomu ka 145 en’walungu-vupela-dyambu bya Brooklyn.
Xivangelo xin’wana a ku ri hunguta swikoxo. Swa durha ku va ni miako ni ku yi khathalela eBrooklyn. Kutani ku va Timbhoni ti rhurhela emuakweni lowutsongo, swi ta endla leswaku mali ya tona ti yi tirhisela ku seketela ntirho wa tona wo dyondzisa vanhu Bibele.
Ku laveka leswaku ndhawu yi kamberiwa hi vativi va mbango emahlweni ko va ku humesiwa papila ro hetelela ro pfumelela ku va ku akiwa. Loko swilo hinkwaswo swo famba kahle, ntirho wo aka wu ta sungula hi 2013 naswona wu ta hetiwa endzhaku ka malembe ya mune.
Handle ka ndhawu yo gandlisa leyi nga eWallkill le New York, Timbhoni ta Yehovha ti ni ndhawu yo dyondzela eka xona ePatterson le New York. Nhlengeletano yi kongomisa marhavi ematikweni yo tala. Emisaveni hinkwayo, ku ni Timbhoni leti tlulaka 7,5 wa timiliyoni.