text:
“Fambani Mi Ya Endla Vanhu Va Matiko Hinkwawo Va Va Vadyondzisiwa”
“Fambani mi ya endla vanhu va matiko hinkwawo va va vadyondzisiwa, mi va khuvula . . . , mi va dyondzisa ku hlayisa swilo hinkwaswo leswi ndzi mi leriseke swona.”—MATEWU 28:19, 20.
1, 2. I swivutiso swihi leswi tlakukaka hikwalaho ka marito ya Yesu lama nga eka Matewu 24:14?
YESU u profete leswaku emasikwini ya makumu, mahungu lamanene ya Mfumo ma ta chumayeriwa eka vanhu hinkwavo. (Matewu 24:14) Tanihi Timbhoni ta Yehovha, hi tiveka emisaveni hinkwayo hi ntirho wa hina wo chumayela. Vanhu van’wana va tsakela rungula leri hi ri chumayelaka, loko van’wana va nga ri tsakeli. Kambe hambi ku ri vanhu lava nga ri tsakeriki rungula ra hina va hi xixima hikwalaho ka ntirho wa hina. Hi vula leswaku hi hina ntsena hi endlaka ntirho lowu Yesu a profeteke ha wona. Xana hi fanele hi vula sweswo? Hi nga tiyiseka njhani leswaku ntirho wa hina wo chumayela hi wona lowu Yesu a profeteke ha wona?
2 Mintlawa yo tala ya vukhongeri yi vula leswaku yi chumayela rungula ra Yesu. Kambe yi chumayela ntsena etikerekeni, eka thelevhixini kumbe eka Internet, kumbe yi byela van’wana ndlela leyi yi dyondzeke ha yona hi Yesu. Van’wana va ehleketa leswaku ku pfuna lava pfumalaka, ku tirha tanihi madokodela, ku va vaongori kumbe vadyondzisi i ndlela yin’wana yo chumayela. Kambe xana mintirho leyi yi fambisana ni ntirho wo chumayela lowu Yesu a vulavuleke ha wona?
3. Hi ku ya hi Matewu 28:19, i swilo swihi swa mune leswi valandzeri va Yesu va faneleke va swi endla?
3 Xana Yesu a lava leswaku vadyondzisiwa vakwe va rindzela vanhu va ta eka vona? Doo! Endzhaku ka loko a pfuxiwile, Yesu u byele valandzeri vakwe va madzana a ku: “Fambani mi ya endla vanhu va matiko hinkwawo va va vadyondzisiwa, mi va khuvula . . . , mi va dyondzisa ku hlayisa swilo hinkwaswo leswi ndzi mi leriseke swona.” (Matewu 28:19, 20) Tanihi valandzeri va Yesu, hi fanele hi endla swilo swa mune. Hi fanele hi endla vadyondzisiwa, hi va khuvula ni ku va dyondzisa. Kambe, hi fanele hi sungula hi ya eka vanhu. Xidyondzi xin’wana xa Bibele xi ri: “Ku ‘famba’ i ntirho wa mupfumeri un’wana ni un’wana, ku nga khathariseki laha a tshamaka kona.”—Matewu 10:7; Luka 10:3.
4. Ku katseka yini leswaku hi va “vaphasi va vanhu”?
4 Xana Yesu a a langutele yini eka vadyondzisiwa vakwe? Xana a a lava leswaku va chumayela va ri voxe kumbe a lava leswaku va hleleka tanihi ntlawa? Leswi swi nga kotekiki leswaku munhu un’we a chumayela “matiko hinkwawo,” vadyondzisiwa vakwe a va fanele va hleleka tanihi ntlawa. Sweswo hi leswi Yesu a a vula swona loko a rhamba vadyondzisiwa vakwe leswaku va va “vaphasi va vanhu.” (Hlaya Matewu 4:18-22.) Yesu a nga kombeteli eka muphasi un’we wa tinhlampfi loyi a tirhisaka xinjovo kutani a rindzela tinhlampfi leswaku ti dyela. Ku ri na sweswo, Yesu a kombetela eka ku phasa ka vanhu hi ku tirhisa tinkoka. Muxaka wo tano wa ku phasa wu lava leswaku vanhu va tirha hi matimba, tanihi nhlengeletano naswona ku va ni vanhu vo tala lava tirhisanaka.—Luka 5:1-11.
5. I swivutiso swihi swa mune leswi faneleke swi hlamuriwa naswona ha yini?
5 Leswaku hi tiva lava chumayelaka mahungu lamanene namuntlha, hi fanele hi hlamula swivutiso leswi swa mune:
I rungula rihi leri valandzeri va Yesu va faneleke va ri chumayela?
Va fanele va ri chumayela hi xikongomelo xihi?
I tindlela tihi leti va faneleke va ti tirhisa?
Va fanele va chumayela ku ya fikela kwihi naswona va fanele va chumayela nkarhi wo tanihi kwihi?
Tinhlamulo ta swivutiso leswi ti ta hi pfuna ku tiva leswaku i vamani lava endlaka ntirho lowu ponisaka vutomi naswona swi ta endla leswaku hi ya hi lava ku ya emahlweni hi chumayela.—1 Timotiya 4:16.
I RUNGULA RIHI LERI HI FANELEKE HI CHUMAYELA HA RONA?
6. Ha yini u tiyiseka leswaku Timbhoni ta Yehovha ti chumayela rungula ra ntiyiso?
6 Hlaya Luka 4:43. Yesu u chumayele “mahungu lamanene ya Mfumo,” naswona u lava leswaku vadyondzisiwa vakwe va endla hilaha ku fanaka. I ntlawa wihi lowu chumayelaka vanhu hinkwavo rungula rero? I Timbhoni ta Yehovha ntsena! Hambi ku ri vanhu lava nga hi tsakeriki va pfumela sweswo. Hi xikombiso, xiya leswi mufundhisi un’wana wa murhumiwa loyi a tshameke ematikweni yo hambanahambana a swi byeleke Mbhoni yin’wana. Etikweni rin’wana ni rin’wana, mufundhisi loyi u vutise Timbhoni ta Yehovha leswaku ti chumayela rungula rihi. Mufundhisi u te, “Hinkwato ka tona i swiphukuphuku lerova ti ndzi hlamule ti ku: ‘Mahungu lamanene ya Mfumo.’” Leswi mufundhisi loyi a swi vuleke swi kombisa leswaku a hi swiphukuphuku kambe hi Vakreste va ntiyiso lava nga ni vun’we. (1 Vakorinto 1:10) Magazini lowu nge Xihondzo xo Rindza Xi Huwelela Mfumo Wa Yehovha wu vulavula hi Mfumo wa Xikwembu. Magazini lowu wu kumeka hi tindzimi ta 254 naswona n’hweti ni n’hweti ku kandziyisiwa tikopi ta kwalomu ka 59 000 000 leswi endlaka leswaku ku va wona lowu hangalasiwaka ngopfu emisaveni hinkwayo!
Timbhoni ta Yehovha hi tona ntsena leti chumayelaka mahungu lamanene ya Mfumo wa Xikwembu
7. Hi swi tiva njhani leswaku vafundhisi a va chumayeli ntiyiso?
7 Vafundhisi a va chumayeli hi Mfumo wa Xikwembu. Loko va vulavula hi Mfumo, vo tala va vona va vula leswaku i nchumu lowu nga le mbilwini ya munhu. (Luka 17:21) A va va dyondzisi vanhu leswaku Mfumo wa Xikwembu i mfumo wa le tilweni lowu hosi ya wona ku nga Yesu. Ku ri na sweswo va vulavula ngopfu hi Yesu hi nkarhi wa Khisimusi kumbe wa Paseka. A va va byeli vanhu leswaku Mfumo wa Xikwembu wu ta herisa swiphiqo swa vanhu naswona ku nga ri khale wu ta herisa vubihi hinkwabyo laha misaveni. (Nhlavutelo 19:11-21) Swi le rivaleni leswaku varhangeri va vukhongeri a va swi tivi leswi Yesu a nga ta swi endla tanihi Hosi ya Mfumo wa Xikwembu. Naswona tanihi leswi va nga ri twisisiki rungula ra Yesu a va swi twisisi leswaku ha yini va fanele va chumayela.
HI FANELE HI CHUMAYELA HI XIKONGOMELO XIHI?
8. Hi xihi xikongomelo xo biha lexi vadyondzisiwa va Yesu va faneleke ku xi papalata loko va chumayela?
8 Vadyondzisiwa va Yesu a va fanelanga va chumayela hi xikongomelo xo endla mali kumbe ku aka miako ya manyunyu. Yesu u te: “Mi amukele mahala, nyikani mahala.” (Matewu 10:8) Kutani ntirho wo chumayela a wu fanelanga wu endliwa bindzu. (2 Vakorinto 2:17) Vadyondzisiwa va Yesu a va fanelanga va lava ku hakeriwa loko va endla ntirho wo chumayela. (Hlaya Mintirho 20:33-35.) Hambileswi xileriso xa Yesu xi nga erivaleni, tikereke to tala ti khomeke ngopfu hi ku hlengeleta mali, leswaku ti khathalela miako, ti hakela vafundhisi swin’we ni vatirhi van’wana va le kerekeni. Hikwalaho ka sweswo vafundhisi vo tala i swigwili.—Nhlavutelo 17:4, 5.
Ntirho wo chumayela a wu fanelanga wu endliwa bindzu
9. Timbhoni ta Yehovha ti swi kombisa njhani leswaku ti endla ntirho wo chumayela hi xikongomelo lexinene?
9 Xana Timbhoni ta Yehovha ti hlengeleta minyikelo eTiholweni ta tona ta Mfumo kumbe etinhlengeletanweni? Doo! Ntirho wa tona wu seketeriwa hi minyikelo ya ku tirhandzela. (2 Vakorinto 9:7) N’wexemu, Timbhoni ta Yehovha ti tirhe tiawara ta kwalomu ka tibiliyoni timbirhi entirhweni wo chumayela mahungu lamanene naswona ti fambise tidyondzo ta Bibele to tlula kaye wa timiliyoni n’hweti ni n’hweti. A ti hakeriwi kambe ti tsakile hileswi ti tirhisaka mali ya tona leswaku ti endla ntirho lowu. Mukambisisi un’wana u vule leswi hi ntirho wa Timbhoni ta Yehovha: “Xikongomelonkulu xa tona i ku chumayela ni ku dyondzisa.” U tlhele a vula leswaku Timbhoni ta Yehovha a ti na vafundhisi. Kutani leswi hi nga endliki ntirho wo chumayela hi xikongomelo xo kuma mali, hi xihi xikongomelo xa hina? Hi endla ntirho lowu hi ku tirhandzela ni hileswi hi rhandzaka Yehovha ni vanhu vakwe. Langutelo leri hi nga na rona ri hetisisa vuprofeta lebyi nga eka Pisalema 110:3. (Yi hlaye.)
HI TIHI TINDLELA LETI FANELEKE TI TIRHISIWA?
10. Hi tihi tindlela leti Yesu ni vadyondzisiwa vakwe va ti tirhiseke loko va chumayela?
10 Hi tihi tindlela leti Yesu ni vadyondzisiwa vakwe va ti tirhiseke loko va chumayela? Va ye hinkwako laha a va ta kuma vanhu kona. Hi xikombiso, va chumayele exitarateni ni le timakete. Va tlhele va ya emakaya ya vanhu leswaku va va lava kona. (Matewu 10:11; Luka 8:1; Mintirho 5:42; 20:20) Ku chumayela hi yindlu ni yindlu a ku ri ndlela leyi a va fanele va yi tirhisa leswaku va fikelela vanhu va mixaka hinkwayo.
11, 12. Ndlela leyi vafundhisi va chumayelaka ha yona yi hambana njhani ni leyi vanhu va Yehovha va yi tirhisaka?
11 Xana tikereke ti chumayela mahungu lamanene hilaha Yesu a endleke hakona? Hi ntolovelo, mufundhisi loyi a hakeriwaka u chumayela ekerekeni. Vafundhisi a va endli vadyondzisiwa lavantshwa kambe va ringeta hi matimba leswaku lava se va nga swirho swa kereke va nga tshiki kereke. Minkarhi yin’wana va ringete ku khutaza swirho swa kereke ya vona leswaku swi chumayela. Hi xikombiso, hi 2001 Mupapa John Paul wa Vumbirhi eka papila leri a ri tsaleke u vule leswaku swirho swa kereke swi fanele swi chumayela Evhangeli swi tlhela swi hiseka ku fana na muapostola Pawulo loyi a nga te: “Ndzi le khombyeni loko ndzi nga ma vuli mahungu lamanene.” Kutani mupapa loyi u vule leswaku ntirho wo chumayela a wu fanelanga wu endliwa hi vanhu vatsongo lava leteriweke kambe wu fanele wu endliwa hi swirho hinkwaswo swa kereke. Hambiswiritano a hi swingani leswi wu endleke.
12 Ku vuriwa yini hi Timbhoni ta Yehovha? Hi tona ntsena leti chumayelaka leswaku Yesu u sungule ku fuma tanihi Hosi ku sukela hi 1914. Ti yingisa Yesu naswona ti rhangisa ntirho wo chumayela evuton’wini bya tona. (Marka 13:10) Buku leyi nge, Pillars of Faith—American Congregations and Their Partners yi vule leswaku Timbhoni ta Yehovha ti teka ntirho wo chumayela wu ri wa nkoka swinene. Yi tlhela yi vula leswaku loko ti kuma vanhu lava twaka ndlala, va ri ni xivundza ni lava va vabyaka ti ringeta ku va pfuna kambe a ti rivali leswaku xikongomelonkulu xa tona i ku chumayela vanhu hi makumu ya misava leyi ni ku va dyondzisa malunghana ni ku ponisiwa. Timbhoni ta Yehovha ti ya emahlweni ti chumayela rungula rolero ni ku tekelela ndlela leyi Yesu ni vadyondzisiwa vakwe a va endla ha yona.
NTIRHO LOWU WU FANELE WU ENDLIWA KU FIKELA KWIHI NASWONA WU FANELE WU TEKA NKARHI WO TANIHI KWIHI?
13. Ntirho wo chumayela wu fanele wu endliwa ku fikela kwihi?
13 Yesu u vule leswaku valandzeri vakwe a va ta chumayela ni ku dyondzisa mahungu lamanene “emisaveni hinkwayo leyi akiweke.” A va lerisiwe ku endla vanhu va “matiko hinkwawo” vadyondzisiwa. (Matewu 24:14; 28:19, 20) Leswi vulaka leswaku mahungu lamanene ma fanele ma chumayeriwa emisaveni hinkwayo.
14, 15. I yini lexi kombisaka leswaku Timbhoni ta Yehovha ti hetisise vuprofeta bya Yesu malunghana ni ku chumayela matiko hinkwawo? (Vona swifaniso leswi nga eku sunguleni ka xihloko lexi.)
14 I Timbhoni ta Yehovha ntsena leti hetisiseke vuprofeta bya Yesu bya leswaku mahungu lamanene ma ta chumayeriwa emisaveni hinkwayo. Ha yini hi vula tano? EUnited States ku ni vafundhisi va kwalomu ka 600 000 kasi ku ni Timbhoni ta Yehovha ta kwalomu ka 1 200 000 leti chumayelaka mahungu lamanene etikweni rero. Emisaveni hinkwayo ku ni vafundhisi va kereke ya Khatoliki va 400 000, kambe ku ni Timbhoni ta Yehovha to tlula 8 wa timiliyoni leti chumayelaka ematikweni ya 240. Swi le ri valeni leswaku Timbhoni ta Yehovha ti chumayela mahungu lamanene emisaveni hinkwayo, ku nga nchumu lowu yisaka ku dzuneka eka Yehovha!—Pisalema 34:1; 51:15.
15 Hina Timbhoni ta Yehovha, xikongomelonkulu xa hina i ku chumayela mahungu lamanene eka vanhu vo tala hilaha hi nga kotaka hakona makumu ma nga si fika. Leswaku hi kota ku endla ntirho lowu, hi hundzuluxele ni ku kandziyisa tibuku ta timiliyoni, timagazini, swiphephana, swirhambo swa nhlengeletano ni swa Xitsundzuxo hi tindzimi to tlula 700. Hi nyika vanhu minkandziyiso leyi mahala. Lembe leri nga hela ntsena, hi kandziyise minkandziyiso leyi sekeriweke eBibeleni ya kwalomu ka tibiliyoni ta 4,5. Nakambe hi tlhele hi kandziyisa tikopi ta Bibele ya Vuhundzuluxeri Bya Misava Leyintshwa Bya Matsalwa Yo Kwetsima to tlula 200 wa timiliyoni hi tindzimi to tlula 130. Eka website ya hina leyi nga le nawini, ku kumeka rungula hi tindzimi to tlula 750. I Timbhoni ta Yehovha ntsena leti endlaka ntirho lowu wo hlamarisa.
16. Hi swi tivisa ku yini leswaku Timbhoni ta Yehovha ti ni moya wa Xikwembu?
16 Xana ntirho wo chumayela wu ta endliwa ku fikela rini? Yesu u vule leswaku mahungu lamanene ma ta chumayeriwa ku fikela loko makumu ma fika. Hina Timbhoni ta Yehovha, hi swi kotile ku chumayela ku ta fikela enkarhini lowu wa makumu hikwalaho ko pfuniwa hi moya lowo kwetsima wa Yehovha. (Mintirho 1:8; 1 Petro 4:14) Vanhu van’wana va vukhongeri va nga ha ku: “Hi ni moya lowo kwetsima.” Kambe xana va swi kota ku endla ntirho lowu Timbhoni ta Yehovha ti wu endlaka enkarhini lowu wa makumu? Mintlawa yin’wana yi ringetile ku chumayela hilaha hi endlaka hakona, kambe yi tsandzekile. Van’wana va swi tsakela ku chumayela kambe va chumayela ku ringana nkarhi wo karhi ntsena. Kasi van’wana va nga ha chumayela hi yindlu ni yindlu kambe a va chumayeli mahungu lamanene ya Mfumo. Hikwalaho a va endli wona ntirho lowu sunguriweke hi Yesu.
I VAMANI LAVA HAKUNENE VA CHUMAYELAKA MAHUGU LAMANENE NAMUNTLHA?
17, 18. (a) Ha yini hi nga tiyisekaka leswaku Timbhoni ta Yehovha hi tona ntsena leti chumayelaka mahungu lamanene ya Mfumo namuntlha? (b) Hi swi kotisa ku yini ku ya emahlweni ni ntirho lowu wo chumayela?
17 I vamani lava chumayelaka mahungu lamanene ya Mfumo namuntlha? I Timbhoni ta Yehovha ntsena! Hi swi tiva njhani? Hikuva hi chumayela rungula ra ntiyiso, ku nga mahungu lamanene ya Mfumo. Loko hi ri ensin’wini hi tirhisa tindlela letinene to lavisisa vanhu. Hi chumayela hi xikongomelo lexinene hikuva hi rhandza Yehovha ni vanhu. Ntirho wa hina wo chumayela wu endliwa emisaveni hinkwayo hikuva hi chumayela vanhu va matiko hinkwawo ni tindzimi hinkwato. Nakambe hi ta ya emahlweni hi chumayela mahungu lamanene ya Mfumo kukondza makumu ma fika!
18 Swi tsakisa ngopfu ku vona ntirho lowunene wa vanhu va Yehovha wo chumayela mahungu lamanene enkarhini lowu wa makumu. Kambe hi swi kotisa ku yini ku endla ntirho lowu hinkwawo? Muapostola Pawulo u te: “Xikwembu hi xona lexi, hi ku ya hi leswi xi swi tsakelaka, xi tirhaka endzeni ka n’wina leswaku mi va ni matimba ya ku rhandza ni ku endla.” (Vafilipiya 2:13) Onge Yehovha a nga hi nyika matimba lama lavekaka leswaku hi endla hilaha hi nga kotaka hakona leswaku hi chumayela mahungu lamanene!—2 Timotiya 4:5.


c: text/html

text:
BIBELE YI HUNDZULA VUTOMI BYA VANHU
A Ndzi Karhatekile eMbilwini Ndzi Tlhela Ndzi Rhandza Madzolonga
LEMBE RO VELEKIWA: 1974
TIKO LERI A HUMAKA EKA RONA: MEXICO
MATIMU YAKWE: A NDZI RI MUNTSHWA LA RHANDZAKA MADZOLONGA NDZI TLHELA NDZI LWA NI VANHU ESWITARATENI
VUTOMI BYA MINA BYA KHALE:
Ndzi velekeriwe le dorobeni ra Ciudad Mante, ku nga ndhawu yo saseka exifundzheni xa Tamaulipas le Mexico. Hi ntolovelo, vanhu va doroba rolero va ni malwandla va tlhela va va ni musa. Kambe khombo ra kona, ndhawu yoleyo a yi ri ni khombo swinene hikwalaho ka mintlawa ya swigevenga leyi a yi ri kona kwalaho.
Ekaya a hi ri vafana va mune, mina a ndzi ri wa vumbirhi. Vatswari va mina va ndzi yise ndzi ya khuvuriwa eKerekeni ya Khatoliki, naswona hi ku famba ka nkarhi a ndzi yimbelela eka khwayere ya kereke ya kwalaho. A ndzi lava ku tsakisa Xikwembu hikuva a ndzi swi chava swinene ku avanyisiwa ni ku ya hisiwa hilaha ku nga heriki etiheleni.
Loko ndzi ri ni malembe ya ntlhanu, tatana u hi sukerile. Sweswo swi ndzi vangele gome lerikulu swi tlhela swi ndzi endla ndzi titwa ndzi nga ha ri na xikongomelo. A ndzi nga swi twisisi leswaku ha yini a hi sukerile kasi a hi n’wi rhandza swinene. Manana a a boheka ku tirha tiawara to tala entirhweni leswaku a ta kota ku hi khathalela hina vana vakwe va mune.
Ndzi tirhise nkarhi wolowo hi ndlela yo biha ndzi tlhela ndzi nga yi exikolweni leswaku ndzi kota ku ya hlangana ni vana lava a va ri vakulu eka mina. Va ndzi dyondzise ku rhuketela, ku dzaha, ku yiva ni ku lwa hi swibakele. Leswi a ndzi rhandza ku lawula van’wana, ndzi dyondze ku ba xibakela, ku lwa ni vanhu, karati ni ku lwa ndzi tirhisa swo lwa ha swona. Ndzi hundzuke muntshwa la rhandzaka madzolonga. Minkarhi yo tala a hi lwa ni van’wana hi swibamu naswona hakanyingi a va ndzi siya exitarateni ndzi tele hi ngati va anakanya leswaku ndzi file. A ndzi dyisa manana mbitsi loko a ndzi kuma ndzi ri exiyin’weni xolexo ivi a boheka ku ndzi rhwala a ndzi tsutsumisela exibedlhele.
Loko ndzi ri ni malembe ya 16, munghana wa hina ku sukela loko ha ha ri vatsongo la vuriwaka Jorge u hi endzerile. U hi byele leswaku yena i Mbhoni ya Yehovha naswona a a lava ku hi byela rungula ra nkoka. U sungule ku hi byela leswi a pfumelaka eka swona a tirhisa Bibele. A ndzi nga si tshama ndzi yi hlaya, naswona a ndzi tsakile ku twa vito ra Xikwembu ni swikongomelo swa xona. Jorge u kombele ku dyondza na hina Bibele. Hi pfumerile.
NDLELA LEYI BIBELE YI HUNDZULEKE VUTOMI BYA MINA HA YONA:
Ndzi te hefu, loko ndzi dyondze ntiyiso malunghana ni tihele, leswaku a hi dyondzo leyi sekeriweke eBibeleni. (Pisalema 146:4; Eklesiasta 9:5) Endzhaku ka loko ndzi dyondze mhaka yoleyo, Xikwembu a ndzi nga ha xi chavi hi ndlela leyi nga fanelangiki. Ndzi sungule ku xi teka tanihi Tatana la nga ni rirhandzu loyi a navelelaka vana va yena swilo leswinene.
Loko ndzi ri karhi ndzi endla nhluvuko eka dyondzo ya mina ya Bibele, ndzi swi xiyile leswaku ndzi fanele ndzi cinca vumunhu bya mina. A ndzi fanele ndzi hlakulela ku titsongahata kutani ndzi tshika ku rhandza madzolonga. Xin’wana lexi ndzi pfuneke a ku ri ndzayo leyi kumekaka eka 1 Vakorinto 15:33, leyi vulaka leswaku vanghana lavo biha va “onha mikhuva leyi pfunaka” kumbe mahanyelo lamanene. Ndzi xiye leswaku loko ndzi lava ku hundzula vumunhu bya mina, a ndzi fanele ndzi tshika ku endla xinghana ni vanhu lava a va ndzi kucetela ku endla swilo swo biha. Kutani ndzi tshike ku endla xinghana ni vanghana va mina va khale ivi ndzi endla xinghana ni swirho swa vandlha ra Vakreste va ntiyiso, ku nga vanhu lava tiyimiseleke ku lunghisa timholovo hi ku tirhisa misinya ya milawu ya le Bibeleni ku nga ri swibakela kumbe madzolonga.
Tindzimana tin’wana ta le Matsalweni leti ndzi pfuneke swinene a ku ri Varhoma 12:17-19. Yi ri: “Mi nga tlheriseli swo biha hi swo biha hambi eka mani. . . . Loko swi koteka, swi titshege hi n’wina, vanani ni ku rhula ni vanhu hinkwavo. Mi nga tirihiseli, . . . hikuva ku tsariwile: ‘Ku rihisela i ka mina; hi mina ndzi nga ta tlherisela, ku vula Yehovha.’” Ndzi swi tshembile leswaku Yehovha u ta herisa vuhomboloki hi ndlela ya yena hi nkarhi wakwe. Ndzi sungule ku tshika madzolonga hakatsongotsongo.
A ndzi nge swi rivali leswi ndzi humeleleke madyambu man’wana loko ndzi tlhelela ekaya. Ntlawa wa vantshwa lava a va ri valala va ntlawa wa swigevenga lowu a ndzi ri xirho xa wona va sungule ku ndzi hlasela, kutani murhangeri wa vona u sungule ku ndzi ba hala nhlaneni a ri karhi a huwelela a ku, “Tilwele!” Ndzi be xikhongelo xo koma ndzi xi kongomisa eka Yehovha hi nkarhi wolowo, ndzi n’wi kombela leswaku a ndzi pfuna ndzi tiyisela loko ndzi biwa. Hambileswi a ndzi titwa ndzi lava ku rihisela, ndzi swi kotile ku suka ndzi famba. Hi siku leri landzelaka ndzi hlangane ni murhangeri wa ntlawa wolowo wa swigevenga a ri yexe. Ndzi sungule ku hlundzuka swinene ndzi lava ku rihisela, kambe ndzi tlhele ndzi kombela Yehovha hi mbilu leswaku a ndzi pfuna ndzi tikhoma. Lexi ndzi hlamariseke, muntshwa yoloye u tile a ndzi kongomile a fika a ku: “Ndzi khomele hi leswi humeleleke tolo nivusiku. Entiyisweni, ndza swi lava ku fana na wena. Ndzi lava ku dyondza Bibele.” Ndzi tsakile swinene hi leswi ndzi koteke ku tikhoma. Hikwalaho ka sweswo hi sungule ku dyondza Bibele swin’we.
Khombo ra kona, ndyangu wa ka hina hinkwawo a wu yanga emahlweni wu dyondza Bibele hi nkarhi wolowo. Hambiswiritano, ndzi endle xiboho lexi tiyeke xo ya emahlweni ndzi dyondza naswona ndzi nga pfumeleli munhu kumbe nchumu wu ndzi sivela. A ndzi swi tiva leswaku loko ndzi tshama ndzi ri ni vanhu va Xikwembu a swi ta endla leswaku ndzi hola emintlhavekweni naswona a ndzi ta va ni ndyangu lowu a ndzi lava ku va na wona. Ndzi ye emahlweni ndzi endla nhluvuko, naswona hi 1991, ndzi khuvuriwile ndzi va Mbhoni ya Yehovha.
NDLELA LEYI NDZI PFUNEKEKE HA YONA:
A ndzi tshama ndzi karhatekile embilwini, ndzi rhandza ku lawula naswona ndzi ri ni madzolonga. Kambe Rito ra Xikwembu ri ndzi hundzurile hi ku helela. Sweswi ndzi byela munhu un’wana ni un’wana la ndzi yingiselaka rungula ra le Bibeleni ra ku rhula. Ndzi ve ni lunghelo ro va mutirheli wa nkarhi hinkwawo malembe ya 23 lama hundzeke.
Ndzi tirhe nkarhinyana ehofisini ya rhavi ya Timbhoni ta Yehovha eMexico. Loko ndza ha tirha kwalaho, ndzi hlangane na Claudia, wanhwana wa migingiriko la nga Mukreste, kutani hi tekane hi 1999. Ndza n’wi khensa swinene Yehovha leswi a ndzi katekiseke hi munghana loyi wo tshembeka!
Hi tirhe swin’we evandlheni leri tirhisaka Ririmi ra Mavoko ra le Mexico, hi pfuna vanhu lava feke tindleve leswaku va dyondza hi Yehovha. Hi ku famba ka nkarhi, hi komberiwe ku rhurhela eBelize leswaku hi ya dyondzisa vanhu va le tikweni rero Bibele. Hambileswi hi hanyaka vutomi byo olova swinene, hi na swona hinkwaswo leswi hi swi lavaka leswaku hi tsaka. A hi nge swi cinci leswaku hi kuma swin’wana.
Hi ku famba ka nkarhi, manana u tlhele a sungula ku dyondzo Bibele kutani a khuvuriwa. Nakambe buti wa mina, nsati wakwe ni vana va vona i Timbhoni ta Yehovha. Van’wana va lava tshameke va va vanghana va mina lava ndzi tshameke ndzi va byela rungula ra Mfumo se va tirhela Yehovha na vona.
Lexi twisaka ku vava, swirho swin’wana swa ndyangu wa mina swi file hikwalaho ka leswi swi nga tshikangiki ku rhandza ku lwa. Loko a ndzi nga wu tshikangi mukhuva wolowo, kumbexana na mina a ndzi ta va ndzi fana na vona ndzi file. Ndza n’wi khensa swinene Yehovha leswi a ndzi kokeleke eka yena ni le ka vagandzeri vakwe, naswona va ndzi lehiseleke mbilu va tlhela va va ni musa loko va ndzi dyondzisa ku tirhisa misinya ya milawu ya Bibele evuton’wini bya mina.
DYONDZA SWO TALA
Leswi Bibele Yi Swi Vulaka Hi Madzolonga
Xikwembu xi titwa njhani hi madzolonga? Xana vanhu va madzolonga va ta hundzuka?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Dyondzo 5: Vutomi Byi Sungula Ku Tika
Ehandle ka ntanga wa Edeni, Adamu na Evha va langutane ni maxangu yo tala. A va fanele va tirha hi matimba leswaku va kuma swakudya. Ematshan’weni yo vona mirhi yo saseka ya mihandzu, va tikume va rhendzeriwe hi mirhi yo tala ya mitwa ni swihlohlwana. Leswi hi swona leswi humeleleke loko Adamu na Evha va nga xi yingisanga Xikwembu naswona va nga ha ri vanghana va xona.
Kambe nchumu wo biha ngopfu, Adamu na Evha va file. Tsundzuka leswaku Xikwembu a xi va lemukisile leswaku va ta fa loko vo dya mbhandzu wa murhi wo karhi. Phela, siku leri va dyeke ha rona va sungule ku hohloka. Va ve swiphukuphuku leswikulu hi ku honisa leswi Xikwembu xi va byeleke swona!
Hinkwavo vana va Adamu na Evha va velekiwe endzhaku ka loko Xikwembu xi hlongole vatswari va vona entangeni wa le Edeni. Leswi swi vula leswaku ni vana va vona a va fanele va dyuhala ni ku fa.
Loko Adamu na Evha a va lo yingisa Yehovha, vona ni vana va vona a va ta hanya vutomi byo tsakisa. Hinkwavo a va ta va va hanye hi ntsako hilaha ku nga heriki emisaveni. Ku hava loyi a a ta dyuhala, a vabya ni ku fa.
Xikwembu xi lava leswaku vanhu va hanya va tsakile hilaha ku nga heriki, naswona xi tshembisa leswaku swi ta endleka siku rin’wana. A hi misava hinkwayo ntsena leyi nga ta saseka, kambe vanhu hinkwavo va ta va ni rihanyo lerinene. Naswona vanhu hinkwavo emisaveni va ta va vanghana va tlhela va va vanghana va Xikwembu.
Kambe Evha a a nga ha ri munghana wa Xikwembu. Hikwalaho loko a kuma vana, a swi n’wi tikela swinene. U ve ni switlhavi. Ku tlula ka yena nawu wa Yehovha swi n’wi vangele maxangu lamakulu, a hi swona ke?
Adamu na Evha a va ri ni vana vo tala va vafana ni va vanhwanyana. N’wana wa vona wa mativula va n’wi thye vito ra Kayini. Lowa vumbirhi va n’wi thye vito ra Avele. Ku endleke yini hi vona? Xana wa swi tiva?
Genesa 3:16-23; 4:1, 2; Nhlavutelo 21:3, 4.
Swivutiso
- Xana Adamu na Evha a va hanya njhani ehandle ka ntanga wa Edeni?
- I yini lexi sunguleke ku humelela eka Adamu na Evha naswona ha yini?
- Ha yini vana va Adamu na Evha a va ta dyuhala ni ku fa?
- Loko Adamu na Evha a va lo yingisa Yehovha, vutomi a byi ta va fambela njhani vona ni vana va vona?
- Xana Evha u langutane ni maxangu wahi hikwalaho ka leswi a nga yingisangiki?
- A ku ri vamani mavito ya vana vambirhi vo sungula va Adamu na Evha?
- I vamani vana lavan’wana lava nga exifanisweni lexi?
Swivutiso swo engetela
- Hlaya Genesa 3:16-23 na 4:1, 2.
Xana vutomi bya Adamu byi khumbeke njhani hi ku rhukaniwa ka misava?
Ha yini vito leri nge Evha leri vulaka leswaku “Lava Hanyaka” ri faneleka?
Xana Yehovha u swi kombise njhani leswaku wa va khathalela Adamu na Evha hambiloko va dyohile?
- Hlaya Nhlavutelo 21:3, 4.
Hi swihi “swilo swo sungula” leswi u swi languteleke hi mahlo-ngati leswaku swi susiwa?


text:
DOMINICAN REPUBLIC
Ntirho Wo Chumayela Wu Ya Emahlweni
Varhumiwa Va Ya Emahlweni Va Chumayela eXihundleni
Ku yirisiwa ka ntirho wo chumayela swi endle leswaku swi sungula ku va tikela swinene vamakwerhu. Alma Parson, la nga murhumiwa, u hlamusele a ku: ‘Tiholo ta hina ta Mfumo ti pfariwile naswona ntirho wa hina wo chumayela wu yirisiwile. Vamakwerhu lava rhandzekaka va langutane ni miringo yo tala ni ku xaniseka.’ Nakambe va heleriwe hi mintirho ni ku tlhela va khotsiwa. Hambiswiritano, u tsundzuka leswi hi ntsako, u ri: ‘Voko ra Yehovha leri kongomisaka ni nsirhelelo wakwe ri vonake kahle ku ringana minkarhi yo tala.’ Hikwalaho ko tshembela eka ‘voko ra Yehovha leri kongomisaka,’ vamakwerhu va ye emahlweni ni ntirho wa vona wo chumayela exihundleni.
A hi nga pfumeleriwanga ku va ni minhlangano ya vandlha. Lennart Johnson, u ri: ‘Vamakwerhu va sungule ku hlangana hi mintlawa leyitsongo exihundleni emakaya ya vamakwerhu. Kwalaho a hi dyondza swihloko swa Xihondzo xo Rindza leswi a swi kopiwa hi muchini wo endla tikopi. Vamakwerhu hinkwavo lava tshembekaka va ku tlangele swinene ku tiyisiwa hi tlhelo ra moya loku Yehovha a a hambeta a hi nyika kona eka mintlawa yoleyo leyitsongo.’
Hi nkarhi wolowo, hulumendhe yi ye yi va veka tihlo ni ku ya yi va xanisa swinene. Kambe vamakwerhu a va chavisiwanga hi malebvu ya nghala. Hi September 15, 1950, eka mbulavurisano lowu va veke na wona na Presidente wa Republic, Matsalana Hungría u tsale leswi: “Nkulukumba Lee Roy Brandt ni vakongomisi van’wana va ntlawa wa Timbhoni ta Yehovha va vitaniwe hi ku phindha-phindha ehofisini leyi kutani va lerisiwa leswaku vukanganyisi hinkwabyo malunghana ni sosayiti leyi lebyi herisiweke ximfumo hi Republic leyi byi kuma ndzhuti byi yima; ku nga xileriso lexi entiyisweni a xi nga ri eku endliweni. Siku ni siku hi kuma swiviko ehofisini leyi leswi humaka eswiphen’wini swo hambana-hambana swa tiko swa leswaku va ya emahlweni exihundleni ni vukanganyisi bya vona, va monya xileriso xa hulumendhe.” Papila rero ri gimete hi ku vula leswaku ku hlongoriwa ‘vakongomisi lava humaka ematikweni mambe’ va Timbhoni ta Yehovha.
“Xikhutazo”
Eku heleni ka 1950, Makwerhu Knorr na Henschel va endzele tiko leri. Endzhaku ka sweswo, varhumiwa van’wana va averiwe ku ya tirha eArgentina, Guatemala ni le Puerto Rico. Van’wana va kume mintirho ya ku tihanyisa leswaku va ya emahlweni va tshama etikweni rero. Hi xikombiso, Makwerhu Brandt u kume ntirho eka khampani ya gezi, kasi van’wana va ve vadyondzisi va Xinghezi. Xiviko lexi nga eka Buku Ya Lembe ya 1951 xi vule leswi hi varhumiwa volavo: “Leswi va nga balekangiki etikweni, va khutaze valandzeri lava tshembekaka va Hosi lava dyondzeke ntiyiso eka vona. Hinkwavo va tsakisiwe hi ku vona xivindzi lexi va xi kombiseke hileswi va nga wu tshikangiki ntirho wa vona wo chumayela.”
‘Leswi va nga balekangiki etikweni va khutaze lava tshembekeke’
Dorothy Lawrence a a ri un’wana wa varhumiwa lava a va dyondzisa etitlilasini ta Xinghezi. A a nga dyondzisi Xinghezi ntsena, kambe a a fambisa ni tidyondzo ta Bibele eka vanhu lava tsakelaka. Hikwalaho ka sweswo, u pfune vanhu vo hlayanyana leswaku va kuma ntiyiso.
Vagandzeri vo tshembeka va Yehovha va teke magoza man’wana leswaku va ya emahlweni va ya ensin’wini hambileswi a va tshama va vekiwe tihlo. Minkarhi yin’wana, a va tlomula matluka ya tibuku leswaku va ta hoxa matluka ma nga ri mangani lama petsiweke exikhwameni xa hembe kumbe ebegeni ya swakudya leswaku va ta kota ku chumayela handle ko va kokela mahlo. Swilipi swa xiviko xa ntirho wa nsimu a swi endliwa swi languteka ku fana ni minxaxamelo yo xava swakudya. Laha a ku fanele ku tsariwa tibuku, swibukwana, timagazini, maendzo yo vuyela ni tiawara, xiviko xa ntirho wa nsimu a xi xaxameta mapopo, tinyawa, matandza, khavichi ni xipinichi. Tikopi ta Xihondzo xo Rindza leti endliweke hi muchini wo endla tikopi a ti vitaniwa ntsumbula, ku nga ximilana lexi kumekaka swinene emugangeni wolowo.
Ntirho Wo Endla Vadyondzisiwa Wu Ya Emahlweni
Hi June 16, 1954, Rafael Trujillo u sayine ntwanano na Vatican lowu nyikeke mufundhisi wa Rhoma Khatoliki wa le Dominican Republic malunghelo yo hlawuleka. Hi nkarhi wolowo, ku yirisiwa ku ye emahlweni ku ringana malembe ya kwalomu ka mune. Nilokoswiritano, hi 1955 a ku ri ni vahuweleri va 478 eDominican Republic. Xana swi tise ku yini leswaku ku va ni nhlayo yo tano leyi engetelekeke ku nga khathariseki swiyimo swo tika? Buku Ya Lembe ya 1956 yi vike leswi: “Moya wa Yehovha hi wona lowu a wu hi nyika matimba. Vamakwerhu va ve ni vun’we ni ku tiya eripfumelweni naswona va ya emahlweni hi xivindzi.”
Hi July 1955, Trujillo u nyikiwe papila ra ximfumo, leri sayiniweke leri humaka entsindza wa misava hinkwayo wa Timbhoni ta Yehovha. Papila ri hlamusele hi vuxokoxoko leswaku Timbhoni ta Yehovha a ti katseki eka swa tipolitiki kutani ri kombela leswaku Trujillo a ‘herisa ku yirisiwa loku endliweke eka Timbhoni ta Yehovha na Watch Tower Bible and Tract Society.’ Xana ku ve ni vuyelo byihi?


text:
Xana Yesu I Xikwembu Xa Matimba Hinkwawo?
Nhlamulo ya Bibele
Vakaneti va Yesu va n’wi hehle hileswaku u tiringanisa ni Xikwembu. (Yohane 5:18; 10:30-33) Hambiswiritano, Yesu a nga vulanga nikatsongo leswaku u ringana ni Xikwembu xa Matimba Hinkwawo. U te: “
Tatana u nkulu eka mina.”—Yohane 14:28.
Valandzeri va Yesu vo sungula a va nga n’wi teki a ringana ni Xikwembu xa Matimba Hinkwawo. Hi xikombiso, muapostola Pawulo u tsale leswaku endzhaku ka loko Yesu a pfuxiwile, Xikwembu “
xi n’wi tlakusele exiyin’weni lexi tlakukeke.” Swi le rivaleni leswaku Pawulo a a nga pfumeli leswaku Yesu a a ri Xikwembu xa Matimba Hinkwawo. Loko a swi ri tano, Xikwembu a xi ta n’wi tlakusela njhani exiyin’weni lexi tlakukeke?—Vafilipiya 2:9.
DYONDZA SWO TALA
Rito A Ri Ri “Xikwembu” Hi Ndlela Yihi?
Hi yihi ndlela leyinene yo twisisa Yohane 1:1?


text:
Dyondzo 84: Ntsumi Yi Endzela Mariya
Wansati loyi wo saseka i Mariya. I Muisrayele la tshamaka emutini wa Nazareta. Xikwembu xa swi tiva leswaku i munhu lonene ngopfu. Hi yona mhaka leyi xi rhumeleke ntsumi ya xona Gabriyele leswaku yi ta vulavula na yena. Xana wa swi tiva leswaku Gabriyele u tele ku ta n’wi byela yini Mariya? A hi voneni.
Gabriyele u vule marito lawa eka yena: “Xewani, wena loyi a tsakeriweke swinene. Yehovha u na wena.” Mariya a a sungula ku vona munhu loyi. A a karhatekile, hikuva a a nga swi tivi leswaku u vula yini. Kambe hi ku hatlisa Gabriyele u n’wi khongoterile.
U te: ‘U nga chavi, Mariya. Yehovha u ku tsakerile swinene. Hi yona mhaka leyi a lavaka ku ku endlela nchumu wo hlamarisa. U ta kuma n’wana ku nga ri khale. Kutani u ta n’wi thya vito ra Yesu.’
Gabriyele u ye emahlweni a hlamusela, a ku: ‘N’wana loyi u ta va lonkulu naswona u ta vuriwa N’wana wa Xikwembu lexi nge Henhla-henhla. Yehovha u ta n’wi endla hosi ku fana na Davhida. Kambe Yesu u ta va hosi hilaha ku nga heriki, naswona mfumo wakwe a wu nge vi na makumu!’
Mariya u vutise a ku: ‘Xana leswi swi ta endlekisa ku yini? A ndzi tekiwanga. A ndzi si tshama ndzi etlela ni wanuna, xisweswo ndzi nga n’wi kumisa ku yini n’wana?’
Gabriyele u hlamule a ku: ‘Matimba ya Xikwembu ma ta ta eka wena. Hikwalaho ka sweswo, n’wana wa kona u ta vuriwa N’wana wa Xikwembu.’ Hiloko a byela Mariya a ku: ‘Tsundzuka xaka ra wena Elizabeta. Vanhu a va vula leswaku a a dyuharile, a nge he kumi n’wana. Kambe ku nga ri khale u ta va ni n’wana. Kutani waswivo, a wu kona nchumu lowu nga tsandzaka Xikwembu.’
Hiloko Mariya a ku: ‘Ndzi hlonga ra xisati ra Yehovha! Onge swi nga endleka eka mina hi ku ya hi leswi u swi vuleke.’ Hiloko ntsumi yi famba.
Mariya u tsutsumile a endzela Elizabeta. Loko Elizabeta a twa rito ra Mariya, ricece leri a ri ri ekhwirini ra Elizabeta ri sungule ku tlula-tlula hikwalaho ko tsaka. Elizabeta u tale hi moya wa Xikwembu kutani u byele Mariya a ku: ‘U kateke hi ndlela yo hlawuleka exikarhi ka vavasati.’ Mariya u tshame na Elizabeta tin’hweti tinharhu, kutani a tlhelela ekaya eNazareta.
Se a ku ri nkarhi wa leswaku Mariya a tekiwa hi wanuna la vuriwaka Yosefa. Kambe loko Yosefa a twa leswaku Mariya u ta kuma n’wana, a a nga ha lavi ku n’wi teka. Hiloko ntsumi ya Xikwembu yi ku eka yena: ‘U nga chavi ku teka Mariya a va nsati wa wena. Hikuva n’wana yoloye u huma eka Xikwembu.’ Kutani Mariya na Yosefa va tekanile naswona va rindza leswaku Yesu a tswariwa.
Luka 1:26-56; Matewu 1:18-25.
Swivutiso
- I mani wansati la nga laha xifanisweni?
- Gabriyele u n’wi byele yini Mariya?
- Xana Gabriyele u n’wi hlamusele njhani Mariya leswaku u ta kuma n’wana hambileswi a nga si tshamaka a hlangana ni wanuna?
- Ku humelele yini loko Mariya a endzela xaka rakwe Elizabeta?
- Xana Yosefa u ehlekete yini loko a twa leswaku Mariya u ta kuma n’wana, kambe ha yini a cince xiboho xakwe?
Swivutiso swo engetela
- Hlaya Luka 1:26-56.
Xana Luka 1:35 yi kombisa yini malunghana ni ku nga hetiseki kun’wana ni kun’wana loku vangiweke hi Adamu ekhwirini ra Mariya loko vutomi bya N’wana wa Xikwembu byi hundziseriwa eka yena byi suka exivandleni xa moya?
Xana Yesu u xiximiwe njhani hambiloko a nga si velekiwa?
Hi xihi xikombiso lexinene lexi Mariya a xi vekeleke Vakreste lava kumaka malunghelo yo hlawuleka ya ntirho namuntlha?
- Hlaya Matewu 1:18-25.
Hambileswi Yesu a nga thyiwangiki vito leri nge Emanuwele, xana ntirho lowu a wu endleke loko a ri munhu wa nyama wu yi hetisise njhani nhlamuselo ya rona?
DYONDZA SWO TALA
Khadi Ra Bibele Ra Mariya
Dyondza hi leswaku Mariya u n’wi yise kwihi Yesu loko a ri ni masiku ya 40. Printa khadi leri ra Bibele, u ri tsema ivi u ri hlayisa.
Mariya
—“Waswivo! Hlonga Ra Xisati Ra Yehovha!”
Ndlela leyi Mariya a yi anguleke ha yona ntsumi Gabriyele yi kombisa yini malunghana ni ripfumelo rakwe? Hi tihi timfanelo tin’wana ta nkoka leti a ti kombiseke?


text:
MATIKO NI VANHU
Ku Endzela Tiko Ra Uzbekistan
TRANSOXIANA. Tiko Leri Nga Exikarhi Ka Milambu. Tartary. Turkistan. Lawa i man’wana ya mavito yo tala lama ndhawu leyi sweswi yi katsaka Uzbekistan, “Tiko ra Mauzbek” yi thyiweke wona. Madoroba ya le Uzbekistan a ma tirhisiwa ngopfu hi vaxavisi lava a va famba eka magondzo lawa a ma ri kona exikarhi ka Chayina na Mediteraniya naswona a ma tirhisiwa ku sukela hi va 1400. Khotoni hi yona yi xavisiwaka ngopfu masiku lawa etimakete ta le Uzbek. Ku xavisiwa ni timete to saseka leti endliweke hi khotoni, voya kumbe silika.
Ndhavuko wa Mauzbek wu cinca cinciwe hi vanhu vo hambanahambana. Vafumi lava dumeke ni masocha ya vona a va hundza etintshaveni ni le mananga ya Uzbekistan. Vafumi lava a va katsa na Alekzanda Lonkulu loyi a hlanganeke ni murhandziwa wakwe Roxane; Genghis Khan loyi a a huma eMongolia; na Timur (loyi a a tiviwa hi vito ra Tamerlane) naswona a a ri muaki wa kwalaho, loyi a fumeke tiko lerikulu.
Uzbekistan yi ni miako ya mivalavala leyi nga ni swileti swa wasi swa manguva lawa. Eka miako leyi, yo tala ya yona i swikolo.
Gondzo Ra Silika. Gondzo leri i khale ri tirhisiwa ku fikela loko ku pfuriwa leri yaka eIndia eku heleni ka va 1400 C.E, naswona xiphemu xin’wana xa rona a xi tsemakanya laha sweswi ku vitaniwaka Uzbekistan, laha a ku dume hi swa mabindzu.
Lwandle Ra Aral. Leswi mati ya kona ma tirhisiwaka etindhawini to tala leswaku ma cheleta masimu, mati ya rona ma ya ma hunguteka. Lwandle ra Aral ri tshame ri va Tiva ra vumune hi vukulu emisaveni hinkwayo. Uzbekistan yi ringeta ku lulamisa xiphiqo lexi hi ku pfuniwa hi matiko ya le Central Asia.
Ku cinca ka maletere ya le Uzbekistan. A ku vulavuriwa tindzimi to tala etikweni leri kambe endzhaku ka loko Malslam ma hlasele ni ku teka tiko emalembeni ya va 700, vanhu va kwalaho va sungule ku vulavula Xiarabu. Endzhaku ka loko tiko ri ve hansi ka mfumo wa Soviet Union, a ku tirhisiwa maletere ya Xilatini, kambe eku heleni ka va 1930, ku sunguriwe ku tirhisiwa maletere ya Xicyrillic. Hi 1993, ku tivisiwe maletere lamantshwa lama sekeriweke eka matsalelo ya Xilatini.


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Yonasi 3:1-10
3 Kutani rito ra Yehovha ri fika eka Yonasi ra vumbirhi, ri ku:+2 “Pfuka u ya emutini lowukulu wa Ninivha, u ya wu byela marito+ lawa ndzi ku byelaka wona.”3 Hiloko Yonasi a suka a yima a ya eNinivha hi ku landza rito ra Yehovha.+ Ninivha a wu ri muti lowukulu eka Xikwembu,+ mpfhuka wo famba hi milenge wa masiku manharhu.4 Eku heteleleni Yonasi a nghena emutini, mpfhuka wo famba siku rin’we hi milenge, a hambeta a huwelela a ku: “Ku lo sala masiku ya 40 ntsena, kutani Ninivha wu ta herisiwa.”+5 Vanhu va Ninivha va sungula ku pfumela eka Xikwembu,+ va twarisa ku titsona swakudya, va ambala nguvu yo khwaxa,+ ku suka eka lonkulu wa vona ku ya eka lontsongo wa vona.6 Loko rito ri fika eka hosi ya Ninivha,+ yi tlakuka exiluvelweni xa yona kutani yi hluvula nguvu ya yona ya ximfumo, yi tifunengeta nguvu yo khwaxa, yi tshama enkumeni.+7 Tlhandlakambirhi, yi vule leswaku ku twarisiwa, kutani ku humesiwa rito eNinivha, hi xileriso xa hosi ni vanhu va yona lavakulu, va ku:“Ku hava munhu ni xifuwo, kumbe ntlhambi wa tihomu kumbe ntlhambi wa tinyimpfu, leswi swi faneleke swi nantswa nchumu nikatsongo. A swi kona leswi faneleke swi dya swakudya. Hambi ku ri mati swi nga ma nwi.+8 A va tifunengete nguvu yo khwaxa, munhu ni xifuwo; kutani a va huwelele Xikwembu hi ntamu, va tlhela,+ un’wana ni un’wana endleleni yakwe yo biha ni le madzolongeni lawa a ma ri emavokweni ya vona.9 I mani loyi a swi tivaka loko Xikwembu xa ntiyiso xi ta tlhela kutani xi tisola,+ xi tlhela eku hlundzukeni ka xona lokukulu, leswaku hi nga tshuki hi lova?”+10 Xikwembu xa ntiyiso xi vona mintirho ya vona,+ leswaku va tlherile endleleni ya vona yo biha;+ kutani Xikwembu xa ntiyiso xi tisola+ hikwalaho ka khombo leri xi vuleke leswaku xi ta va tisela rona; hikwalaho a xi ri tisanga.+


text:
VUTLHARI BYA KHALE LEBYI PFUNAKA NINAMUNTLHA
Mi Nga Vileli
NAWU WA BIBELE: “Tshikani ku vilela hi mimoya-xiviri ya n’wina.”—Matewu 6:25.
Xana leswi swi vula yini? Yesu u vule marito wolawo eka Dyondzo yakwe ya le Ntshaveni. Hi ku ya hi xihlamuselamarito xin’wana xa Bibele, riendli ra Xigriki leri hundzuluxeriweke ri va “ku vilela” ri nga vula “ndlela leyi munhu a angulaka ha yona loko ku ri ni vusweti, ndlala ni swiphiqo leswi a langutanaka na swona siku ni siku.” Hakanyingi ku vilela swi katsa ku karhateka hi swilo leswi nga ta humelela enkarhini lowu taka. Swi tolovelekile naswona swi fanerile ku karhateka hi swilaveko swa nyama ni vuhlayiseki bya vanhu lava hi va rhandzaka. (Vafilipiya 2:20) Kambe loko Yesu a ku, “mi nga tshuki mi vilela,” a a khutaza valandzeri vakwe ku papalata ku vilela swi nga fanelanga—ku chavisiwa hi swilo swa mundzuku swi nga endla leswaku hi hanya hi nga tsakanga.—Matewu 6:31, 34.
Xana swa pfuna namuntlha? Hi ta va hi tlharihile loko hi yingisa ndzayo ya Yesu. Ha yini? Tibuku tin’wana ti ringanyeta leswaku loko vanhu va vilela ngopfu, fambiselo ra misiha ra switwi ri sungula ku ka ri nga ha tirhi naswona sweswo “swi fambisana ni swiphiqo swa rihanyo leswi katsaka ku va ni swilondza ekhwirini, vuvabyi bya mbilu ni phika.”
Yesu u vule leswaku ku vilela ngopfu: A swi pfuni nchumu. U vutise a ku: “I mani eka n’wina loyi a nga engetelaka xisungunu xin’we eka mpimo wakwe wa vutomi hikwalaho ka ku vilela?” (Matewu 6:27) Loko hi tshamela ku vilela a hi nge hanyi nkarhi wo leha. A hi minkarhi hinkwayo swilo swi nga ta va hi ndlela leyi hi anakanyaka ha yona. Xidyondzi xin’wana xi te: “Ku vilela hi vumundzuku a swi pfuni nchumu naswona vumundzuku bya xiviri bya antswa ku tlula ndlela leyi hi anakanyaka ha yona.”
Hi nga swi papalata njhani ku vilela? Xo sungula, tshemba Xikwembu. Loko Xikwembu xi nyika swinyanyana swakudya ni ku endla swiluva swi saseka, xana vanhu lava rhangisaka ku gandzela Xikwembu evuton’wini, a xi nge va nyiki swilaveko swa vona leswaku va kota ku hanya? (Matewu 6:25, 26, 28-30) Xa vumbirhi, u nga anakanyi hi swa mundzuku. Yesu u te: “Mi nga tshuki mi vilela hi siku leri tlhandlamaka, hikuva siku leri tlhandlamaka ri ta va ni mivilelo ya rona.” Xana a wu pfumelelani na swona leswaku “vubihi bya siku rin’wana ni rin’wana byi enele rona”?—Matewu 6:34.
Loko hi yingisa ndzayo ya Yesu ya vutlhari, a hi nge twi ku vava. Ku tlula kwalaho, hi ta va ni ku rhula ka mianakanyo—loku Bibele yi ku vitanaka “ku rhula ka Xikwembu.”—Vafilipiya 4:6, 7.
DYONDZA SWO TALA
Xana U Ta Tshemba Xikwembu?
U nga eneriseka hi ku tiva leswaku Xikwembu i Munghana loyi u nga n’wi tshembaka.


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Varhoma 4:1-25
4 Leswi swi nga tano, xana hi ta ku yini hi Abrahama tata+ wa hina hi tlhelo ra nyama?2 Hi xikombiso, loko Abrahama a vuriwe la lulameke hikwalaho ka mintirho,+ ingi a ve ni xivangelo xo tibuma; kambe hayi eka Xikwembu.3 Hikuva tsalwa ri ri yini ke? “Abrahama u kombise ripfumelo eka Yehovha, naswona swi hlayiwe eka yena leswaku i ku lulama.”+4 Kutani eka munhu loyi a tirhaka,+ muholo a wu hlayiwi wu ri musa lowu nga faneriwiki,+ kambe wu ri nchumu lowu kolotiwaka.+5 Hi hala tlhelo, loko ku ri munhu loyi a nga tirhiki kambe a vaka ni ripfumelo+ eka loyi a kotaka ku vula la nga xiximiki Xikwembu leswaku u lulamile, ripfumelo ra yena ri hlayiwa leri lulameke.+6 Hilaha na Davhida a vulavulaka hakona hi ntsako wa munhu loyi Xikwembu xi n’wi hlayaka la lulameke handle ka mintirho:7 “Va tsaka lava swiendlo swa vona swo kala nawu swi rivaleriweke,+ ni lava swidyoho swa vona swi funengetiweke;+8 wa tsaka munhu loyi xidyoho xakwe xi nga ta ka xi nga tsundzukiwi+ hi Yehovha.”9 Kutani, xana ntsako lowu wu kumiwa hi vanhu lava yimbeke, kumbe wu kumiwa ni hi vanhu+ lava nga yimbangiki ke? Hikuva hi ri: “Ripfumelo ra Abrahama ri hlayeriwe yena leswaku i ku lulama.”+10 Kutani ri hlayiwe ehansi ka swiyimo swihi? Xana hi loko a yimbile kumbe a nga si yimba?+ Hayi loko a yimbile, kambe a nga si yimba.11 Naswona u amukele xikombiso,+ lexi nga ku yimba, xi va mfungho wa ku lulama hikwalaho ka ripfumelo leri a a ri na rona loko a nga si yimba, leswaku a ta va tata+ wa hinkwavo lava va nga ni ripfumelo+ loko va ri evukhuneni, leswaku va hlayiwa lava lulameke;12 ni leswaku a va tata wa vana lava yimbeke, ku nga ri wa lava va namarhelaka ku yimba ntsena, kambe ni wa lava fambaka hi mfanelo emitileni ya ripfumelo leri tata+ wa hina Abrahama a a ri na rona loko a nga si yimba.13 Hikuva Abrahama kumbe mbewu ya yena a nga kumanga xitshembiso+ xa leswaku u ta va mudyandzhaka wa misava hikwalaho ka nawu, kambe u xi kume hikwalaho ka ku lulama, hi ripfumelo.+14 Hikuva loko lava va namarhelaka nawu va ri vadyandzhaka, ripfumelo ri endliwe leri nga tirhiki nchumu, naswona xitshembiso xi herisiwile.+15 Hakunene Nawu wu tswala vukarhi,+ kambe laha ku nga riki na nawu, ni ku tlula nawu+ a ku kona.16 Hikwalaho, swi vangiwe hi ripfumelo leswaku swi endliwa hi ku ya hi musa lowu nga faneriwiki,+ leswaku xitshembiso+ xi tiyisekisiwa eka mbewu+ ya yena hinkwayo, ku nga ri ntsena eka leyi namarhelaka Nawu, kambe ni le ka leyi namarhelaka ripfumelo ra Abrahama. (I tata+ wa hina hinkwerhu,17 hilaha ku tsariweke hakona: “Ndzi ku vekile leswaku u va tata wa matiko yo tala.”)+ Leswi swi endliwe emahlweni ka Loyi a a ri ni ripfumelo eka yena, ku nga Xikwembu, lexi endlaka leswaku vafi va tlhela va hanya+ ni ku vitana swilo leswi nga riki kona onge hi loko swi ri kona.+18 Hambileswi ntshembo wakwe a wu nga ha tikombi, kambe a a ri ni ripfumelo+ leri seketeriweke hi ntshembo, leswaku a va tata wa matiko+ yo tala, hi ku landza leswi vuriweke: “Hikwalaho mbewu ya wena yi ta va tano.”+19 Naswona, hambileswi a nga tsanangiki eripfumelweni, u ehlekete hi miri wa yena n’wini, lowu ana se a swi fana ni loko wu file,+ tanihi leswi a a ri ni malembe ya kwalomu ka 100 hi vukhale,+ ni hi ku fa ka mbeleko wa Sara.+20 Kambe hikwalaho ka xitshembiso+ xa Xikwembu, a nga tsekatsekanga hi ku pfumala ripfumelo,+ kambe u ve ni matimba hi ripfumelo+ ra yena, a vangamisa Xikwembu21 ni ku kholwa hi ku helela leswaku leswi xi swi tshembiseke a xi kota ni ku swi endla.+22 Hikwalaho, “swi hlayiwe eka yena leswaku i ku lulama.”+23 Hambiswiritano, leswaku “swi hlayiwe+ eka yena leswaku i ku lulama” a swi tsaleriwanga yena ntsena,+24 kambe swi tsaleriwe na hina lava hi nga ta hlayeriwa swona, hikuva ha kholwa eka loyi a pfuxeke Yesu Hosi ya hina eka lava feke.+25 U nyiketiwile hikwalaho ka swivi+ swa hina, a tlhela a pfuxiwa leswaku a ta hi vula lava lulameke.+


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
1 Tikronika 11:1-47
11 Hi ku famba ka nkarhi Vaisrayele+ hinkwavo va hlengeletana eka Davhida eHebroni,+ va ku: “Waswivo! Hina hi rhambu ra wena ni nyama ya wena.+2 Tolo ni le nkarhini lowu hundzeke, niloko Sawulo a ha ri hosi ya hina, hi wena loyi a a rhangela Israyele, u ri humesa ni ku ri nghenisa;+ Yehovha Xikwembu xa wena a ku byela a ku, ‘Wena u ta risa+ vanhu va mina, ku nga Israyele, naswona wena u ta va murhangeri+ wa vanhu va mina, ku nga Israyele.’”3 Hiloko vakulukumba hinkwavo va Israyele va ta eka hosi eHebroni, Davhida a endla ntwanano na vona eHebroni emahlweni ka Yehovha; endzhaku ka sweswo va tota+ Davhida a va hosi ya Israyele, hi ku landza rito+ ra Yehovha hi Samuwele.+4 Endzhaku Davhida ni tiko hinkwaro ra Israyele va ya eYerusalema,+ hileswaku, eYebusi,+ etikweni leri Vayebusi+ a va ake eka rona.5 Kutani vaaki va Yebusi va sungula ku byela Davhida va ku: “Wena a wu nge ngheni laha.”+ Hambiswiritano, Davhida a teka khokholo ra Siyoni,+ ku nga Muti wa Davhida.+6 Hiloko Davhida a ku: “Un’wana ni un’wana la nga ta hlasela+ Vayebusi ku sungula, u ta va murhangeri ni hosana.” Kutani Yowabu+ n’wana wa Seruya a va wo sungula, hiloko a va murhangeri.7 Davhida a tshama endhawini leyi swi tikaka ku yi tshinelela.+ Hi yona mhaka leyi va yi vitaneke Muti wa Davhida.+8 A sungula ku aka muti matlhelo hinkwawo, ku suka eXitsungeni ku ya eswiphen’wini leswi nga ekusuhi, kambe Yowabu a endla leswaku muti hinkwawo wu tlhela wu hanya.+9 Davhida a ya emahlweni a kula,+ hikuva Yehovha wa mavuthu a a ri na yena.+10 Lava i varhangeri va vavanuna va matimba+ va Davhida, lava va n’wi seketeleke swinene evuhosini byakwe swin’we ni tiko hinkwaro ra Israyele, ku n’wi endla hosi hi ku landza rito+ ra Yehovha malunghana na Israyele.11 Lowu i nxaxamelo wa vavanuna va matimba lava a va ri va Davhida: Yaxobuwamu+ n’wana wa Hakimoni, murhangeri wa lava vanharhu. A a ndziwita fumu ehenhla ka vanhu va 300 lava dlayiweke hi nkarhi wun’we.+12 Endzhaku kakwe a ku ri na Eliyazara+ n’wana wa Dodo lowa Muahowa.+ A a ri exikarhi ka vavanuna vanharhu va matimba.+13 Hi yena loyi a a ri na Davhida ePasa-damima,+ laha Vafilisita va hlengeletaneke kona leswaku va lwa. A ku ri ni nsimu leyi a yi tele maxalana, loko ku ri vanhu, a va balekile hikwalaho ka Vafilisita.+14 Kambe u yime exikarhi ka nsimu leyi, a yi kutsula, a dlayetela Vafilisita, lerova Yehovha a ponisa+ hi ku ponisa lokukulu.+15 Kutani vanharhu eka varhangeri lava va 30+ va rhelela va ya eribyeni, eka Davhida ebakweni ra Adulamu,+ loko nxaxa wa Vafilisita wu dzimiwe erivaleni ra le hansi ra Refayimi.+16 Hi nkarhi wolowo Davhida a a ri endhawini leyi swi nonon’hwaka ku yi tshinelela;+ naswona hi nkarhi wolowo govela ra Vafilisita+ a ri ri eBetlehema.17 Endzhakunyana ka nkarhi Davhida a phofula ku navela ka yena, a ku: “Onge ndzi nga nwa+ mati ya xihlovo xa Betlehema+ lexi nga enyangweni!”18 Hiloko vavanuna lava vanharhu va matimba va manyukuta va nghena enxaxeni wa Vafilisita, va ka mati exihlobyeni xa Betlehema lexi nga enyangweni, va ta na wona va ma rhwele, va ma tisa eka Davhida.+ Davhida a nga pfumelanga ku ma nwa kambe a ma chululela eka Yehovha.+19 A ya emahlweni a ku: “A hi swinene eka mina, malunghana ni Xikwembu xanga, ku endla leswi! Xana ndzi nga nwa ngati+ ya vavanuna lava nghenisaka mimoya-xiviri ya vona ekhombyeni? Hikuva va nghenise mimoya-xiviri ya vona ekhombyeni leswaku va ma tisa.” A nga pfumelanga ku ma nwa.+ Leswi i swilo leswi endliweke hi vavanuna lava vanharhu va matimba.20 Loko ku ri Abixayi+ makwavo wa Yowabu,+ yena u ve murhangeri wa lava vanharhu; naswona u ndziwite fumu rakwe eka vanhu va 300 lava va dlayiweke, a a ri ni ndhuma leyi fanaka ni ya lava vanharhu.21 Eka vona va ri vanharhu, a a hlawuleke ku tlula lavan’wana vambirhi, naswona u ve ndhuna ya vona; kambe a nga ringananga+ ni lava vanharhu vo sungula.22 Loko ku ri Benaya+ n’wana wa Yoyada,+ n’wana wa wanuna la nga ni vurhena, loyi a endleke swiendlo swo tala eKabizele,+ yena u dlaye vana vambirhi va Ariyele wa le Mowabu; naswona yena u rhelerile a ya dlaya nghala+ endzeni ka khele ra mati esikwini leri a ku wa gamboko.23 Hi yena la dlayeke wanuna wa Muegipta, wanuna loyi a a lehe hi ndlela leyi nga tolovelekangiki, swisungunu swa ntlhanu.+ Muegipta loyi a a tamele fumu+ leri fanaka ni mhandzi ya valuki va mapesa; kambe u rhelele a ya eka yena a ri ni nhonga ivi a wutla fumu evokweni ra Muegipta, a n’wi dlaya hi fumu rakwe.+24 Swilo leswi swi endliwe hi Benaya n’wana wa Yoyada, a a ri ni vito exikarhi ka vavanuna lava vanharhu va matimba.25 Hambileswi a a hlawuleke ku tlula lava va 30, kambe a nga fikanga eka xiyimo xa lava vanharhu.+ Hambiswiritano, Davhida u n’wi veke a lawula ntlawa wa varindzi vakwe.+26 Loko ku ri vavanuna va matimba va vandla ra nyimpi, a ku ri Asahele+ makwavo wa Yowabu, Elihanani+ n’wana wa Dodo wa le Betlehema,27 Xamoti+ lowa le Harori, Helese lowa le Peloni,+28 Ira+ n’wana wa Ikexi lowa le Tekowa, Abi-ezere lowa le Anathoti,+29 Sibekayi+ lowa le Huxa, Ilayi lowa le Ahowa,+30 Maharayi+ lowa le Netofa,+ Helede+ n’wana wa Bhana lowa le Netofa,31 Itayi n’wana wa Ribayi+ wa le Gibiya+ wa vana va Benjamini,+ Benaya lowa le Piratoni,+32 Hurayi la humaka eminkoveni ya Gaxi,+ Abiyele lowa le Araba,33 Azamavhete lowa le Bahurimi,+ Eliyahaba lowa le Xalabimi,34 vana va Haxeme lowa le Gizoni, Yonathani+ n’wana wa Xage lowa le Harari,35 Ahiyamu n’wana wa Sakara+ lowa le Harari, Elifala+ n’wana wa Ura,36 Hefere lowa le Mekera, Ahiya lowa le Peloni,37 Hesiro lowa le Karimeli,+ Narayi n’wana wa Ezibayi,38 Yuwele makwavo wa Natani,+ Mibara n’wana wa Hageri,39 Seleke lowa Muamone, Naharayi lowa le Beroti, murhwali wa swihlomo swa nyimpi swa Yowabu n’wana wa Seruya,40 Ira lowa Muitira, Garebe+ lowa le Itira,41 Uriya+ lowa Muheti,+ Zabada n’wana wa Ahilayi,42 Adina n’wana wa Xiza lowa ka Ruveni, murhangeri wa va ka Ruveni, loyi ha yena a ku ri na 30;43 Hanani n’wana wa Maka, na Yuxafati wa le Mitina,44 Uziya lowa le Axitaroti, Xama na Yeyiyele, vana va Hotamu lowa le Arowere,45 Yediyayele n’wana wa Ximri, na Yoha makwavo lowa le Tizi,46 Eliyele lowa le Havhi, Yeribayi na Yoxavhiya vana va Elinama, na Itima lowa Mumowabu.47 Eliyele, Obede, Yasiyele lowa le Mizoba.


text:
Dyondzo 11
Milawu Ya Xikwembu Yi Hi Pfuna Njhani?
1. Ha yini hi lava nkongomiso?
Muvumbi wa hina u tlharihe ku hi tlula. Tanihi Tatana wa rirhandzu, wa hi khathalela. Nakambe a a nga lavi leswaku hi tikongomisa. (Yeremiya 10:23) Tanihi leswi n’wana lontsongo a lavaka nkongomiso wa vatswari, na hina hinkwerhu hi lava nkongomiso wa Xikwembu. (Esaya 48:17, 18) Milawu ya le Bibeleni yi hi nyika nkongomiso lowu ku nga nyiko leyi humaka eka Xikwembu.—Hlaya 2 Timotiya 3:16.
Milawu ya Yehovha yi hi dyondzisa ndlela leyi hi nga hanyaka vutomi lebyinene ha yona sweswi ni ku hi kombisa leswaku hi nga byi kumisa ku yini vutomi lebyi nga heriki enkarhini lowu taka. Leswi hi vumbiweke hi Xikwembu, hi fanele hi amukela nkongomiso wa xona.—Hlaya Pisalema 19:7, 11; Nhlavutelo 4:11.
2. Rito ra Xikwembu ri hi kongomisa njhani?
Ntiyiso wun’wana wa nkoka wa le Bibeleni wu hi kombisa leswi Xikwembu xi lavaka leswaku hi swi endla eswiyin’weni swo tala. Milawu yin’wana yi tirha eka swiyimo swo karhi. (Deteronoma 22:8) Hi fanele hi tirhisa vuswikoti byo anakanya leswaku hi twisisa ndlela leyi ntiyiso wa le Bibeleni wu hi byelaka ha yona leswi hi faneleke hi swi endla. (Swivuriso 2:10-12) Hi xikombiso, Bibele yi dyondzisa leswaku vutomi i nyiko leyi humaka eka Xikwembu. Ntiyiso wolowo wa nkoka wu nga hi kongomisa.—Hlaya Mintirho 17:28.
3. Hi swihi swileriso swimbirhi swa nkoka?
Yesu u vulavule hi swileriso swimbirhi leswi nga swa nkoka swinene. Xo sungula xi kombisa xikongomelo xa vutomi bya vanhu, ku nga ku tiva Xikwembu, ku xi rhandza ni ku xi tirhela hi ku tshembeka. Hi fanele hi anakanyisisa hi xileriso lexi xo sungula loko hi nga si endla swiboho swa hina hinkwaswo. (Swivuriso 3:6) Lava hanyaka hi ku pfumelelana ni xileriso lexi va ta va vanghana va Xikwembu, va kuma ntsako wa xiviri ni vutomi lebyi nga heriki.—Hlaya Matewu 22:36-38.
Xileriso xa vumbirhi xi nga hi kongomisa leswaku hi va ni vuxaka lebyinene ni vanhu van’wana. (1 Vakorinto 13:4-7) Ku tirhisa xileriso lexi xa vumbirhi swi katsa ku tekelela ndlela leyi Xikwembu xi khomaka vanhu ha yona.—Hlaya Matewu 7:12; 22:39, 40.
4. Milawu ya Xikwembu yi hi pfuna njhani?
Milawu ya Xikwembu yi dyondzisa mindyangu ndlela leyi rirhandzu ri nga yi endlaka yi va ni vun’we ha yona. (Vakolosa 3:12-14) Rito ra Xikwembu ri tlhela ri sirhelela mindyangu hi ku hi dyondzisa ntiyiso wa nkoka lowu hi kongomisaka wa leswaku vatekani va fanele va tshama swin’we vutomi hinkwabyo.—Hlaya Genesa 2:24.
Loko hi landzela tidyondzo ta le Bibeleni hi nga sirheleleka hi tlhelo ra nyama ni le mintlhavekweni ya hina. Hi xikombiso, hakanyingi vathori va tsakela vatirhi lava hanyaka hi milawu ya le Bibeleni, ku nga ku tshembeka ni ku tirha hi matimba. (Swivuriso 10:4, 26; Vaheveru 13:18) Rito ra Xikwembu ri tlhela ri hi dyondzisa leswaku hi fanele hi eneriseka loko hi kuma swilo leswi hi swi pfumalaka hi tlhela hi teka ku va ni vuxaka ni Xikwembu swi ri swa risima ku tlula swilo leswi vonakaka.—Hlaya Matewu 6:24, 25, 33; 1 Timotiya 6:8-10.
Loko hi hanya hi milawu ya Xikwembu hi nga sirhelela rihanyo ra hina. (Swivuriso 14:30; 22:24, 25) Hi xikombiso, loko hi namarhela milawu ya Xikwembu leyi yirisaka ku dakwa yi ta hi sirhelela eka mavabyi lama dlayaka ni le ka timhangu. (Swivuriso 23:20) Yehovha wa hi pfumelela leswaku hi nwa swakunwa swa xihoko hi ndlela leyi ringaniseriweke. (Pisalema 104:15; 1 Vakorinto 6:10) Milawu ya Xikwembu ya hi pfuna hi ku hi dyondzisa leswaku hi nga kongomisi leswi hi swi endlaka ntsena kambe ni leswi hi swi anakanyaka. (Pisalema 119:97-100) Kambe, Vakreste va ntiyiso a va xiximi milawu ya Xikwembu hileswi va lavaka ku vuyeriwa. Va endla tano leswaku va dzunisa Yehovha.—Hlaya Matewu 5:14-16.
DYONDZA SWO TALA
Ku Hanya Hi Ndlela Leyi Tsakisaka Xikwembu
Swa koteka ku hanya hi ndlela leyi tsakisaka Yehovha. Entiyisweni, u nga va munghana wakwe.
Langutelo Ra Xikwembu Hi Vutomi
Hi rihi langutelo ra Xikwembu hi ku humesa khwiri, ku pomperiwa ngati ni ku dya ngati ya swiharhi?
Kombela Dyondzo Ya Bibele
Dyondza Bibele hi nkarhi ni le ndhawini leyi u yi tsakelaka.


text:
Xana Xikwembu I Matimba Lama Nga Hanyiki?
Nhlamulo ya Bibele
Xikwembu xi tirhisa matimba lamakulu evuakweni hinkwabyo. Loko Bibele yi vulavula hi ndlela leyi xi vumbeke ha yona tinyeleti ta ntsandza-vahlayi, yi ri: “
Tlakuselani mahlo ehenhla mi vona. I mani loyi a tumbuluxeke swilo leswi? Hi Loyi a humesaka vuthu ra swona hi nhlayo ya swona, hinkwaswo u swi vitana hi vito. Hikwalaho ka ku tala ka matimba lamakulu, nileswi a nga ni ntamu lowukulu, ku hava ni xin’we xa swona lexi pfumalekaka.”—Esaya 40:25, 26.
Kambe Xikwembu a xo va ni matimba lamakulu ntsena. Bibele yi vula leswaku xi ni mintlhaveko yo tanihi rirhandzu ni rivengo. (Pisalema 11:5; Yohane 3:16) Yi tlhela yi vula leswaku swiendlo swa vanhu swi nga khumba mintlhaveko ya xona.—Pisalema 78:40, 41.
DYONDZA SWO TALA
Xikwembu I Mani?
Xana Xikwembu xi na vito naswona xa khathala ha hina?
Xana U Nga Swi Kota Hakunene “Ku Tshinela Eka Xikwembu”?
Yehovha Xikwembu, Muvumbi wa tilo ni misava, u hi nyika xirhambo ni xitshembiso.


text:
1Kha nga ulo Kristo a nga saniseka givilini gwaye, enu nenu gu vbwetega mu saniseka kha nga edzi a nga saniseka khidzo uye. Kholu, oyu a sanisekago givilini kha dzi digi a fumedwa khu gighoho. 2Khu guralo, gukhugela muhuno matshigu yanu ma nga tshadego nya guvbanye mafuni momu, vbanyani khu gu landrisa guhaladza ga Nungungulu, nasiri gu landrisa gudogolela nya wuthu. 3Gale enu mu luzile gikhati nya gingi khu gu girani esi va nya mayigo va si golago gu gira. Gikhati gyogyo, enu mu di gu vbanya wubhayini, ni gudogolela nya givili, ni wubewudzi, ni limidzo, ni guleva, ni gunyenyeza gwatshavbo nya gukhozele vanungungulu nya malipha. 4Olu, mahedheni ma ngu liwuga khu gumba hengelani gambe navo guvbanyani gogo nya guhandruge, nya wuphuphulu; pimani kholu va mi valago. 5Aholu va na lamudwa khu Nungungulu, a dzi vegisedego gulamula va nya guvbanya ni va nya gufa. 6Khigyo gi nga gira gu tiviswa Ivhangeli ga vale va fudego, ga vale va nga lamudwa va nga gu vbanya mafuni momu, kha nga gulamudwago sivangwa satshavbo. Va tivisidwe Mahungu nya Yadi gasi, guvbanyani gwawe nya liphuvbo, va vbanye kha nga edzi Nungungulu a vbanyago khidzo. 7Mahegiso nya silo satshavbo gomo vbafuvbi. Gu vbwetega mu gengela, mu dzi wonela, gasi mu kodze gu lombelela. 8Ga silo satshavbo, haladzanani khu gyanu nyamba pfhadzedzela, kholu, lihaladzo li ngu dzi kodza gu tsetselela sighoho nya singi. 9Hakhani gwadi vapfhumba, nyamba garadzega. 10Khalani vagimbidzisi nya vadi nya siningwa mu hakhidego ga Nungungulu. Muthu ni muthu a na thumise giningwa gyaye afela gu phasa vakwawe. 11Oyu a tivisago, a na tivise Mahungu ya Nungungulu. Oyu a thumago, a na thume khu tshivba a ningwago khu Nungungulu. Girani kharati gasi mithumoni yanu yatshavbo a rungudzwe Nungungulu khu ga Kristo, a gu na ni wudhumo ni tshivba kala gupindruga! Amen. 12Dzipari dzangu nya sigodwa, mu nga liwugi khu gu wona silingo sesi nya gulemele si mi dugelelago, nga khwatshi silo siphya nya gusamadzise mu si wonago. 13Aholu, nengelani khu gu hengela gusaniseka ni Kristo gasi mu tale khu gutsaka gikhati wudhumo waye wu na wonegiswago. 14Enu mu kategide mwa gu vadwa khu gu pwani mu vapizane va Kristo, kholu, gu yeyedza gu pwani Liphuvbo nya wudhumo a gu Liphuvbo la Nungungulu lomo avbo gwanu. 15A nga manegi na moyo vbakari gwanu nya gusaniswe khu mahungu nya wughevenga, nya wuvafa, ni gubelela siloni ga vane. 16Aholu, muthu a gu saniswa khu gu pwani mukristo, a nga khali dzitshoni, a na bonge Nungungulu, khu lina lolo nya Wukristo. 17Gikhati nya gulamudwe gi vbohile. Avo va lumbago Nungungulu va na hegula khavo va lamudwa. Olu hi na phelago khethu hi lamudwa, ginani gi na gu dugelelago vale va nga mba hakha Mahungu nya Yadi ya Nungungulu. 18Nga ulo yi ganelago Milowo nya gu Age khiyo. "Olu gu garadzago gu vbanyiswa ava nya vadi, ginani gi na gu dugelelago ga vale nyamba khodwa ni sighohi?" 19Khu guralo, ava va sanisekago khu guhaladza ga Nungungulu, va na ningele mihefemulo yawe ga Muvangi a tumbegidego, na va gu simama gu gira esi nya sadi.
Copyright
Learn More


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Tipisalema 17:1-15
Xikhongelo xa Davhida.17 Oho Yehovha, yingisa le swi lulameke; nyikela nyingiso eritweni ra mina ra xikombelo;+Yingisa xikhongelo xa mina lexi nga vuriwangiki hi milomu ya vuxisi.+2 Onge ku avanyisiwa ka mina ku nga huma+ eka wena;Onge mahlo ya wena ma nga vona vululami.+3 U kambele mbilu ya mina, u yi kamberile nivusiku,+U ndzi tengisile; u kuma leswaku a ndzi bohanga kungu.+Nomu wa mina a wu nge wu tluli nawu.+4 Loko ku ri swiendlo swa vanhu,Hi rito ra milomu ya wena ndzi xiye tindlela ta xigevenga.+5 Milenge ya mina a yi fambe emitileni+ ya wena,Laha milenge ya mina yi nga ta ka yi nga tsekatsekisiwi+ hakunene.6 Mina ndzi vitana wena, hikuva u ta ndzi hlamula, Wena Xikwembu.+Voyamisela ndleve ya wena eka mina. Yingisa rito ra mina.+7 Endla leswaku swiendlo swa wena swa musa wa rirhandzu swi hlamarisa,+ Wena Muponisi wa lava va lavaka vutumbeloEka lava va pfukelaka voko ra wena ra xinene.+8 Ndzi hlayise ku fana ni ndzololo ya tihlo,+Onge u nga ndzi tumbeta+ endzhutini wa timpapa ta wena,9 Hikwalaho ka lavo homboloka lava ndzi hlaselaka.Valala va moyaxiviri wa mina va tshamela ku ndzi sivelela.+10 Va tibiyelele hi mafurha ya vona;+Va vulavule hi ku titlakusa+ hi milomu ya vona;11 Malunghana ni milenge ya hina, sweswi va hi rhendzerile;+Va kongomisa mahlo ya vona leswaku ma voyamela emisaveni.+12 U languteka ku fana ni nghala leyi navelaka ku handzulela+Ni xinghalana lexi tshamaka etindhawini leti tumbeleke.13 Oho Yehovha, humelela; n’wi langute exikandzeni;+N’wi nkhisamise; ponisa moyaxiviri wa mina eka lowo homboloka hi banga+ ra wena,14 Hi voko ra wena eka vanhu, Wena Yehovha,+Eka vanhu va mafambiselo+ ya swilo ya sweswi, lava xiavelo xa vona xi nga le vuton’wini+ lebyi,Lava u tataka makhwiri ya vona hi xuma xa wena lexi tumbetiweke,+Lava enerisekaka hi vana+Lava hlayiselaka vana va vona leswi va swi siyaka.+15 Loko ku ri mina, ndzi ta vona xikandza+ xa wena hi ku lulama;Ndzi ta eneriseka ku vona xivumbeko+ xa wena loko ndzi pfuka.


text:
DOMINICAN REPUBLIC
Va Sungula Ku Kuma Vanhu Lava Nga Ni Timbilu Letinene
Va Sungula Ku Kuma Vanhu Lava Nga Ni Timbilu Letinene
Hi Sonto, April 1, 1945, Lennart na Virginia Johnson lava nga mathwasana ya le Giliyadi va fike eCiudad Trujillo (laha sweswi ku vitaniwaka Santo Domingo), ku nga ntsindza wa tiko ra Dominican Republic. Tanihi Timbhoni to sungula etikweni, va fike etikweni leri khale ka rona a ku ri ni mpfilumpfilu ni ku xaniseka. * Buku Ya Lembe Ya 1946 yi vike yi ku, “Hakunene leyi i nsimu leyi ku faneleke ku phayoniwa eka yona naswona mathwasana lawa ya le Giliyadi a ma fanele ma yi sungula ehansi.” Anakanya ntsena: A ku nga ri na rhavi, a ku nga ri na Tiholo ta Mfumo naswona a ku nga ri na mavandlha. Varhumiwa a va nga tivi munhu etikweni, a va nga xi tivi Xipaniya naswona a va nga ri na kaya kumbe nhundzu. Xana a va ta endla yini?
Lennart u ri: “Hi ye eVictoria Hotel kutani hi lava ndhawu yo tshama—a hi hakela tidolara ta ntlhanu hi ri vambirhi hi siku, ku katsa ni swakudya. Hi ndzhenga wolowo hi sungule dyondzo ya hina yo sungula ya le kaya ya Bibele. Swi endleke hi ndlela leyi: Vavasati vambirhi vo huma eDominican lava a hi dyondza na vona Bibele eBrooklyn va hi nyike mavito ya maxaka ni vanhu lava va tolovelaneke na vona, loyi un’wana wa vona a ku ri Dokodela Green. Loko hi n’wi endzerile, hi tlhele hi hlangana ni muakelani wakwe Moses Rollins. Endzhaku ko va byela ndlela leyi hi kumeke mavito ni tiadirese ta vona ha yona, va yingisele rungula ra Mfumo hi vurhon’wana kutani va pfumela ku dyondzeriwa Bibele. Hi ku hatlisa, Moses u ve muhuweleri wa Mfumo wo sungula wa kwalaho.”
Ku fike varhumiwa van’wana va mune eku sunguleni ka June 1945 naswona hi ku hatlisa va fambise minkandziyiso yo hlaya ni ku tlhela va sungula tidyondzo to tala ta Bibele. Hi October se a swi ri erivaleni leswaku va fanele va kuma ndhawu leyi va nga ta hlanganyela eka yona. Kutani varhumiwa va cince kamara ro tshama eka rona ni kamara ro dyela eka rona ra kaya ra vona ra varhumiwa va ma endla Holo ya Mfumo ya xinkarhana. Vanhu va kwalomu ka 40 a va ta eminhlanganweni.
Un’wana wa vanhu vo sungula lava amukeleke ntiyiso a ku ri Pablo Bruzaud, loyi vanhu hinkwavo a va n’wi tiva hi vito ra Palé. A a chayela bazi leri a ri famba exikarhi ka doroba ra Santiago na Ciudad Trujillo, kutani nkarhi ni nkarhi a teka maendzo yo ya entsindza. Siku rin’wana loko a ri eCiudad Trujillo, Palé u vulavule ni Timbhoni kutani ti n’wi nyika buku leyi nge “The Truth Shall Make You Free.” U sungule ku dyondza Bibele na tona siku ni siku. Hi ku hatlisa Palé u sungule ku chumayela ni varhumiwa ni ku tlhela a va pfuna hi xo famba. Endzhakunyana, u hlangane na Lennart Johnson kutani a famba na yena va suka eCiudad Trujillo va ya eSantiago kutani va suka etintshaveni va ya eribuweni ra doroba ra Puerto Plata leswaku va endzela ntlawa lowu tsakelaka lowu tsaleleke ntsindza wa misava hinkwayo wa Timbhoni ta Yehovha eBrooklyn, le New York, wu lava rungula leri engetelekeke.
Ku Endza Ka Makwerhu Knorr Na Fran
Hi March 1946, Nathan Knorr na Frederick Franz lava humaka entsindza wa misava hinkwayo wa Timbhoni ta Yehovha va endzele eDominican Republic. A va swi rindzele hi mahlo-ngati ku endza ka vamakwerhu lava naswona vanhu lava tsakelaka va 75 va ve kona eka nkulumo leyi nyikeriweke hi Makwerhu Knorr ku engetela eka nhlayo ya vamakwerhu. Hi nkarhi wa riendzo rero, Makwerhu Knorr u endle malunghiselelo yo simeka rhavi eDominican Republic.
Ku fike varhumiwa lava engetelekeke naswona eku heleni ka lembe ra ntirho ra 1946, a ku ri ni vahuweleri va 28 etikweni. Leswi mahungu lamanene a ma ha ku sungula ku chumayeriwa etikweni leri, varhumiwa va hete madyambu yo tala va ri karhi va languta nsimu emepeni ku tiyisekisa leswaku tsima ra vona ro chumayela ri endliwa hi ku hleleka ni hilaha ku heleleke.
Ntirho Wu Ndlandlamuka
Hi 1947, a ku ri ni vahuweleri vo tlula 59 lava a va hlanganyela entirhweni wo chumayela. Hi lembe rero, varhumiwa van’wana lava a va tirha eCuba va averiwe ku ya tirha eDominican Republic. Exikarhi ka vona a ku ri na Roy na Juanita Brandt. Makwerhu Brandt u vekiwe leswaku a va mulanguteri wa rhavi naswona u hambete a tirha ntirho lowu eka malembe ya khume lama landzeleke.
Eku heleni ka lembe ra ntirho ra 1948, a ku ri ni vahuweleri va kwalomu ka 110 lava chumayelaka mahungu lamanene swin’we ni varhumiwa lava a va tirha hi ku hiseka. Hambiswiritano, vachumayeri volavo lava hisekaka a va nga swi xiyi leswaku a ka ha ta minkarhi yo tika swinene leyi a va ta langutana na yona.
^ ndzim. 1 Minkandziyiso ya Watch Tower yi sungule ku fambisiwa etikweni ra Dominican Republic hi 1932, kambe ku leteriwa ka vanhu lava tsakelaka ku sungule hi 1945, loko va ka Johnson va fika.


text:
I Yini Leswi Bibele Yi Swi Vulaka
Xana Xikwembu xa swi hlamula swikhongelo?
XANA U NGA KU XI HLAMULA SWIKHONGELO SWA . . .
Vanhu hinkwavo
Vanhu vo karhi
A xi swi hlamuli
LESWI BIBELE YI SWI VULAKA
“Yehovha u le kusuhi ni hinkwavo . . . lava n’wi vitanaka hi ntiyiso.”—Pisalema 145:18.
HI SWIHI SWIN’WANA LESWI HI NGA SWI DYONDZAKA EBIBELENI?
Xikwembu a xi swi hlamuli swikhongelo swa lava dyohaka hi vomu. (Esaya 1:15) Hambiswiritano, va nga ‘lulamisa timhaka’ na xona hi ku cinca ndlela leyi va hanyaka ha yona.—Esaya 1:18.
Leswaku Xikwembu xi hlamula xikhongelo, xikhongelo xexo xi fanele xi pfumelelana ni leswi Bibele yi swi dyondzisaka.—1 Yohane 5:14.
Xana loko hi khongela hi fanele hi tshama kumbe hi yima hi ndlela yo karhi?
VANHU VAN’WANA VA TSHEMBA leswaku va fanele va khinsama, va korhamisa nhloko kumbe va khomanisa swandla swa vona loko va khongela. Xana wena u ri yini?
LESWI BIBELE YI SWI VULAKA
Xikwembu xi yingise swikhongelo swa lava a va khongela va ‘tshame ehansi’, va ‘pavalarile’ kumbe va ‘nkhinsame hi matsolo.’ (1 Tikronika 17:16; 2 Tikronika 30:27; Ezra 10:1; Mintirho 9:40) A ku na nawu wa leswaku hi fanele hi khongela hi yimile kumbe hi tshamile.
I YINI SWIN’WANA LESWI HI NGA SWI DYONDZAKA EBIBELENI
Xikwembu xi hlamula swikhongelo swa lava titsongahataka.—Pisalema 138:6.
U nga khongela hi ririmi rin’wana ni rin’wana kumbe hi mbilu.—2 Tikronika 6:32, 33; Nehemiya 2:1-6.
DYONDZA SWO TALA
Tshinela Eka Xikwembu Hi Xikhongelo
Xana Xikwembu xa yingisa loko u khongela? Leswaku u hlamula xivutiso xexo, u fanele u twisisa leswi Bibele yi swi dyondzisaka hi xikhongelo.
Xana Xikwembu Xi Ta Ndzi Pfuna Loko Ndzi Khongela?
Xana Xikwembu xa khathala hi swiphiqo swa hina?


text:
Tolo A Nga Ha Vuyi
“Nchumu Lowu Nga Rivalekiki” Wu Fike Hi Nkarhi
“NCHUMU lowu nga rivalekiki!” Yoleyo i ndlela leyi vo tala va yi hlamuseleke ha yona “Creation Drama.” Yi fike hi nkarhi naswona lava yi voneke a va yi rivalanga. Hakunene, “Creation Drama” yi nyikele vumbhoni lebyikulu leswaku ku dzunisiwa Yehovha emahlweninyana ka ku va mfumo wa Hitler wu sungula ku xanisa vanhu va Yena le Yuropa hi ndlela ya tihanyi. Kambe a ku ri yini “Creation Drama”?
Hi 1914 yindlu-nkulu ya vanhu va Yehovha le Brooklyn, eNew York, le U.S.A., yi humese “Photo-Drama of Creation.” A ku ri tisilayidi leti tlangaka tiawara ta nhungu leti nga ni swifaniso ni swifaniso leswi tshukatshukaka, leswi nga ni mivalavala ni mpfumawulo. “Photo-Drama” yi hlalele hi vanhu va timiliyoni emisaveni hinkwayo. Nkandziyiso wo koma—“Eureka Drama”—na yona yi humesiwe hi 1914. Kambe hi va-1920, swilo leswi tirhiseriwaka tislayidi, tifilimi ni minkombiso ya tifilimi se a swi onhakile. Kambe vanhu vo tala a va lava ku vona “Photo-Drama.” Hi xikombiso, vaaki va le Ludwigsburg le Jarimani, va vutisile va ku: “Xana ‘Photo-Drama’ yi ta tlhela yi kombisiwa rini?” Xana a ku ta endliwa yini?
Leswaku ku ta enerisiwa xilaveko xa ku kombisiwa ka Drama leyi, hi va-1920 vayimeri va ndyangu wa Bethele le Magdeburg le Jarimani, va xave swiputsa swa swifaniso leswi tshukatshukaka ni leswi nga tshukatshukiki eka khampani yin’wana eParis, le Furwa, ni le Leipzig ni le Dresden. Swifaniso leswi swi hlanganisiwe ni tislayidi ta khale ta “Photo-Drama” leti a ta ha ri kahle.
Makwerhu Erich Frost, xiyimbeleri lexi nga ni vuswikoti, u qambhe risimu leri a ri ta fambisana ni tifilimi ni tislayidi loko ti tlanga. Xiphemu xa nhlamuselo ya kona a xi tekiwe ebukwini ya hina leyi nge Creation. Hi yona mhaka nkandziyiso lowu pfuxetiweke wa “Photo-Drama” wu nyikiweke vito lerintshwa ra “Creation Drama.”
Drama leyi leyintshwa a yi tlanga nkarhi lowu ringanaka ni wa “Photo-Drama”—tiawara ta nhungu—naswona vanhu va vone xiyenge xin’we madyambu hi ku landzelelana. Yi nyikele vuxokoxoko lebyi kokaka rinoko malunghana ni masiku yo tumbuluxa, yi kambisisa matimu ya le Bibeleni ni ya misava naswona yi hlamusele leswaku vukhongeri bya mavunwa byi tsandzekile ku endlela vanhu leswi a va anakanya leswaku byi ta va endlela swona. “Creation Drama” yi kombisiwe eAustria, eJarimani, eLuxemburg ni le Switzerland ni le tindhawini tin’wana laha vanhu va kona va vulavulaka Xijarimani.
Erich Frost u hlamuserile a ku: “Loko hi ri karhi hi tlanga Drama leyi, a ndzi khutaza vatirhi-kulorhi, ngopfu-ngopfu lava a hi yimbelela swin’we leswaku va tirhisa nkarhi wa vona wo wisa va famba hi layini kutani va nyika vayingiseri tibuku ni swibukwana swa hina swo tsakisa. Hi fambise minkandziyiso yo tala hi ndlela yoleyo ku tlula leyi hi yi fambiseke hi yindlu ni yindlu.” Johannes Rauthe, loyi a hleleke ku kombisiwa ka drama leyi ePoland ni le Rhiphabliki ra Czech ra manguva lawa, u tsundzuka leswaku vanhu vo tala lava a va ri kona va siye tiadirese ta vona leswaku va ta endzeriwa. Tiadirese toleto ti ve xisekelo xa maendzo yo vuyela lama tswalaka mihandzu.
Hi va-1930, “Creation Drama” yi tlangeriwe vanhu lava a va tate tiholo naswona vanhu hinkwavo emadorobeni wolawo a va vulavula hi Timbhoni ta Yehovha. Hi 1933, kwalomu ka vanhu va miliyoni se a va yi vonile minkombiso leyi hleriweke hi hofisi ya hina ya rhavi le Jarimani. Käthe Krauss u ri: “Leswaku hi ya vona Drama leyi eka rin’wana ra masiku ya ntlhanu, a hi famba tikhilomitara ta khume ku ya, hi hundza emakhwatini ivi hi khandziya swintshabyana hi tlhela hi ehla hi hundza ni le minkoveni.” Else Billharz u ri: “‘Creation Drama’ yi veke xisekelo xa ku rhandza ka mina ntiyiso.”
Alfred Almendinger u hlamusela leswaku loko mana wa yena a ya vona Drama leyi, u “yi tsakele swinene lerova u xave Bibele kutani a lavisisa rito leri nge ‘pagatori.’” Tanihi leswi a a nga ta ri kuma eBibeleni, u tshike ku ya ekerekeni kutani a khuvuriwa. Erich Frost u ri: “Vanhu vo tala va amukele ntiyiso hikwalaho ko hlalela ‘Creation Drama.’”—3 Yoh. 1-3.
Loko vanhu vo tala va vona “Creation Drama,” nhlangano wa Manazi se a wu seketeriwa swinene le Yuropa naswona wu vanga swiphiqo. Ku sukela hi 1933, mintirho ya Timbhoni le Jarimani yi yirisiwile. Ku sukela hi nkarhi wolowo ku ta fikela loko ku hela nyimpi ya vumbirhi ya misava hi 1945, malandza ya Yehovha le Yuropa ma xanisiwe hi ndlela ya tihanyi. Erich Frost u hete malembe ya nhungu a ri ekhotsweni. Kambe u ponile naswona endzhakunyana u tirhe eBethele ya le Wiesbaden eJarimani. A swi ri swinene leswi “Creation Drama” leyi nga rivalekiki yi fikeke hi nkarhi leswaku yi tiyisa xivindzi xa Vakreste vo tala lava a va ta langutana ni miringo ya ripfumelo hi nkarhi wa Nyimpi ya Vumbirhi ya Misava!—Tolo a nga ha vuyi eJarimani.
DYONDZA SWO TALA
Filimi Leyi Tiyisaka Ripfumelo Leyi Nga Ni Malembe Ya 100
Lembe leri i ra vu-100 ra ku kombisiwa ko sungula ka “Photo-Drama of Creation,” leyi a yi endleriwe ku tiyisa ripfumelo ra vanhu eBibeleni tanihi Rito ra Xikwembu.


text:
MARCH 4, 2013
RHAXIYA
Ribye Lerikulu Leri Humaka eXibakabakeni Ri Bulukele eRhaxiya
Hi February 15, 2013, ribye lerikulu leri humaka exibakabakeni ri fike ri buluka edzongeni wa Ntshava ya Ural le Chelyabinsk, eRhaxiya, ri vavisa vanhu vo tlula gidi, ri onha tiyindlu naswona moya wa rona wu fayetele mafasitere ya makaya yo tala laha a ri hundza kona. Hi ku hatlisa vakulu va kwalaho lava nga Timbhoni ta Yehovha, va sungule ku vulavurisana ni Timbhoni-kulobye hinkwato ta le ndhawini leyi weriweke hi mhangu. I Timbhoni ta kaye ku katsa ni n’wana un’we ntsena lava va vavisiweke hi swiphemu swa manghilazi lama tlurhukeke. Nakambe makaya ya 75 ni ndhawu yin’we leyi ku gandzeriwaka eka yona swi onhakilenyana. Timbhoni ta kwalaho ti le ku endleni ka matshalatshala yo lunghisa ni ku basisa tindhawu leti onhakeke.
Media Contacts:
International: J. R. Brown, Office of Public Information, tel. +1 718 560 5000
Russia: Grigory Martynov, tel. +7 812 702 2691


text:
LESWI BIBELE YI SWI VULAKA
Moya-xiviri
Vukhongeri byi ni mavonelo yo hambanahambana mayelana ni moya-xiviri ni leswaku ku endleka yini hi wona loko hi fa. Hambiswiritano, Bibele yi hi nyika nhlamuselo leyi twisisekaka.
Xana moya-xiviri a wu fi?
LESWI VANHU VA SWI VULAKA
Vanhu vo tala va pfumela leswaku moya-xiviri a wu fi. Van’wana va tshemba leswaku wu ya wu ya hanya emirini wun’wana endzhaku ka loko miri wu file. Van’wana va pfumela leswaku wu hundzela endhawini yin’wana, tanihi ni le tilweni kumbe etiheleni.
LESWI BIBELE YI SWI VULAKA
Bibele a yi teki moya-xiviri tanihi lowu nga fiki. Hakanyingi yi vula leswaku moya-xiviri wa fa. Muprofeta Ezekiyele, loyi Xikwembu xi n’wi tirhiseke ku tsala xiphemu xo karhi xa Bibele, u vule leswaku moya-xiviri wu xupuriwa hi ku fa. Eka xiendlakalo xin’wana, Bibele yi tirhisa rito leri nge ‘moya-xiviri lowu feke’ ku hlamusela ntsumbu. (Levhitika 21:11) Swi le rivaleni leswaku Bibele a yi dyondzisi swona leswaku moya-xiviri a wu fi.
“Moya-xiviri lowu dyohaka—wona wu ta fa.”—Ezekiyele 18:20.
Xana moya-xiviri wu hambanile ni miri?
LESWI VANHU VA SWI VULAKA
Moya-xiviri wa hanya loko munhu a ha hanya kambe loko a fa wa nyamalala.
LESWI BIBELE YI SWI VULAKA
Bibele yi hlamusela manana tanihi loyi a tswalaka “mimoya-xiviri,” leswi vulaka vanhu lava hanyaka, lava kotaka ku hefemula. (Genesa 46:18) Entiyisweni, rito ra Xiheveru leri tirhisiweke eBibeleni leri yimelaka “moya-xiviri” ri nga hundzuluxeriwa ri va “ku hefemula.” Minkarhi yin’wana rito leri ri tirhisiwa ni le ka swiharhi. Ku tlula kwalaho, Bibele yi hlamusela moya-xiviri tanihi lowu lavaka swakudya. (Deteronoma 12:20) Loko moya-xiviri a wu hambanile ni miri, xana a wu ta lava ku hefemula kumbe ku dya? EBibeleni rito leri nge “moya-xiviri” hakanyingi ri kombetela eka munhu loyi a hanyaka hi ku helela, ku katsa ni miri, mintlhaveko ni vumunhu byakwe.
“Hi ku famba ka nkarhi a tswalela Yakobe vana . . . mimoya-xiviri ya 16.”—Genesa 46:18.
Ku humelela yini hi moya-xiviri loko hi fa?
LESWI BIBELE YI SWI VULAKA
Ha tiyiseka leswaku loko mimiri ya hina yi fa, “a ku na ntirho hambi ku ri kungu, vutivi kumbe vutlhari eSheol.” (Eklesiasta 9:10) Matsalwa ma hi byela leswaku loko munhu un’wana a fa, u “tlhelela entshurini wa yena; hi siku rero miehleketo yakwe ya lova.” (Pisalema 146:4) Moya-xiviri lowu feke a wu koti ku tirha, hakanyingi Matsalwa ma vula leswaku va fi va “etlele,” hi ndlela yo fanekisela.—Matewu 9:24.
HA YINI SWI RI SWA NKOKA?
Loko u feriwa hi lava u va rhandzaka, u lava ku tiva tinhlamulo ta swivutiso swo fana ni leswi: Vafi va kwihi? Va le ka xiyimo xihi? Xana va le ku xanisekeni? Leswi Bibele yi hi tiyisekisaka leswaku vafi a va twi nchumu, hi nga chaveleleka ku tiva leswaku vafi a va le ku xanisekeni nikatsongo. Hi nga tlhela hi chaveleleka ku tiva leswaku Yehovha u tshembise ku pfuxa vafi, mimoya-xiviri leyi feke leswaku yi tlhela yi hanya enkarhini lowu taka.—Esaya 26:19.
“Lava feke, a va tivi nchumu nikatsongo.”—Eklesiasta 9:5.
DYONDZA SWO TALA
Mavunwa Ya Leswaku Xikwembu Xi Na Tihanyi
Vo tala va kholwa leswaku Xikwembu xi xupula vadyohi hilaha ku nga heriki. Xana Xikwembu xi na tihanyi? Xana ku humelela yini loko hi fa?
I Yini Ku Pfuxiwa Ka Vafi?
Swi nga ha ku hlamarisa ku twa leswaku i vamani lava nga ta pfuxiwa enkarhini lowu taka.


text:
“Hi Byele, Xana Swilo Leswi Swi Ta Endleka Rini?”
“Xi ta va xihi xikombiso xa vukona bya wena ni xa makumu ya mafambiselo ya swilo?”—MAT. 24:3.
1. Ku fana ni vaapostola, i yini leswi hi lavaka ku swi tiva?
VUTIRHELI bya Yesu bya laha misaveni a byi ri kusuhi ni ku hela, naswona vadyondzisiwa va yena a va lava ku tiva leswi vumundzuku byi va khomeleke swona. Hikwalaho loko ku sele masiku ma nga ri mangani leswaku a fa, vaapostola va yena va mune va n’wi vutisile va ku: “Xana swilo leswi swi ta endleka rini, naswona xi ta va xihi xikombiso xa vukona bya wena ni xa makumu ya mafambiselo ya swilo?” (Mat. 24:3; Mar. 13:3) Yesu u hlamule xivutiso xexo hi ku tirhisa vuprofeta lebyi nga ni vuxokoxoko byo tala lebyi kumekaka eka Matewu ndzima 24 na 25. Eka vuprofeta byebyo, Yesu u profete swilo swo tala. Leswi a swi vuleke i swa nkoka eka hina hikuva na hina ha swi lava ku tiva leswi vumundzuku byi hi khomeleke swona.
2. (a) Ku ringana malembe yo tala, i yini leswi a hi lava ku swi twisisa kahle? (b) Hi swihi swivutiso swinharhu leswi hi nga ta swi kambisisa?
2 Ku ringana malembe yo tala, malandza ya Yehovha ma byi kambisise hi vuenti vuprofeta bya Yesu lebyi vulavulaka hi masiku ya makumu ma tlhela ma khongelela mpfuno wa Xikwembu leswaku ma byi twisisa. A ma lava ku wu twisisa kahle nkarhi lowu swiendlakalo swa le ka vuprofeta bya Yesu a swi ta hetiseka ha wona. Xihloko lexi xi ta hlamula swivutiso leswi swinharhu: “Nhlomulo lowukulu” wu sungula rini? Yesu u ti avanyisa rini “tinyimpfu” ni “timbuti”? Yesu u ‘fika’ kumbe u ta rini?—Mat. 24:21; 25:31-33.
NHLOMULO LOWUKULU WU SUNGULA RINI?
3. Enkarhini lowu hundzeke, a hi anakanya leswaku nhlomulo lowukulu wu sungule rini?
3 Ku ringana malembe yo tala, a hi anakanya leswaku nhlomulo lowukulu wu sungule hi 1914, loko ku va ni Nyimpi yo Sungula ya Misava nileswaku Yehovha u ‘hungute masiku wolawo’ loko nyimpi yoleyo yi hela hi 1918, leswaku masalela ma ta kuma nkarhi wa ku chumayela mahungu lamanene eka matiko hinkwawo. (Mat. 24:21, 22) Loko ntirho wolowo wo chumayela wu hetiwile, a hi langutele leswaku misava ya Sathana yi ta lovisiwa. Hikwalaho, a hi anakanya leswaku nhlomulo lowukulu wu ni swiyenge swinharhu: A wu ta va ni masungulo (1914-1918), a wu ta kavanyetiwa (ku sukela hi 1918 ku ya emahlweni) kutani a wu ta hela hi nkarhi wa Armagedoni.
4. I yini leswi hi swi xiyeke malunghana ni vuprofeta bya Yesu lebyi vulavulaka hi masiku yo hetelela?
4 Hambiswiritano, loko hi ya emahlweni hi kambisisa vuprofeta bya Yesu hi kume leswaku xiyenge xin’wana xa vuprofeta byakwe lebyi vulavulaka hi masiku yo hetelela xi hetiseka hi tindlela timbirhi. (Mat. 24:4-22) Xi hetiseke ro sungula eYudiya hi lembe-xidzana ro sungula C.E., naswona xi ta hetiseka emisaveni hinkwayo enkarhini wa hina. Hikwalaho hi fanele hi cinca ndlela leyi a hi swi twisisa ha yona swiyenge swin’wana swa vuprofeta byolebyo. *
5. (a) I nkarhi wihi wo tika lowu sunguleke hi 1914? (b) Hi le malembeni wahi hi lembe-xidzana ro sungula C.E. laha ku veke ni “switlhavi swa maxangu” leswi fanaka ni sweswo?
5 Hi xikombiso, nhlomulo lowukulu a wu sungulanga hi 1914. Hi swi tivisa ku yini? Hikuva vuprofeta bya le Bibeleni byi kombisa leswaku nhlomulo lowukulu wu ta sungula loko ku hlaseriwa vukhongeri bya mavunwa ku nga ri hi nyimpi leyi nga exikarhi ka matiko. Hikwalaho, nyimpi leyi sunguleke hi 1914 a ku nga ri ku sungula ka nhlomulo lowukulu kambe a ku ri “ku sungula ka switlhavi swa maxangu.” (Mat. 24:8) “Switlhavi [leswi] swa maxangu” swa yelana ni leswi endlekeke eYerusalema ni le Yudiya ku sukela hi 33 C.E. ku fika hi 66 C.E.
6. Hi ta swi tivisa ku yini loko nhlomulo lowukulu se wu sungurile?
6 Hi ta swi tivisa ku yini loko nhlomulo lowukulu se wu sungurile? Yesu u profetile a ku: “Loko mi vona nchumu lowu nyenyetsaka lowu onhetelaka, hilaha swi vuriweke hakona hi ku tirhisa muprofeta Daniyele, wu yime endhawini yo kwetsima, (muhlayi a a twisise,) kutani lava nga eYudiya a va balekele etintshaveni.” (Mat. 24:15, 16) Ku “[yima] endhawini yo kwetsima” ku endleke hi 66 C.E. loko vuprofeta byebyo byi hetiseka ro sungula hi ku va vuthu ra Varhoma (ku nga “nchumu lowu nyenyetsaka”) ri hlasela muti wa Yerusalema ni tempele ya wona (ku nga ndhawu leyi a yi kwetsima eka Vayuda). Loko byi hetiseka hi ndlela leyikulu, ‘ku yima’ koloko ku ta endleka loko Nhlangano wa Matiko (ku nga “nchumu lowu nyenyetsaka” wa manguva lawa) wu hlasela Vujagana (lebyi kwetsimaka eka vanhu lava tivulaka Vakreste) na Babilona Lonkulu hinkwawo. Nhlaselo wolowo wu tlhela wu hlamuseriwa eka Nhlavutelo 17:16-18. Loko sweswo swi endleka ku ta va ku sungula ka nhlomulo lowukulu.
7. (a) ‘Nyama yi ponisiwe’ njhani hi lembe-xidzana ro sungula? (b) Hi nga langutela leswaku ku ta humelela yini enkarhini lowu taka?
7 Yesu u tlhele a profeta a ku: “Masiku wolawo ma ta hungutiwa.” Vuprofeta lebyi byi hetiseke ro sungula hi 66 C.E. loko vuthu ra Varhoma ri ‘hungute’ masiku ya nhlaselo wa rona. Endzhaku ka sweswo, Vakreste lava totiweke lava a va ri eYerusalema ni le Yudiya va balekile, leswi endleke leswaku ‘nyama [kumbe vutomi bya vona] swi ta ponisiwa.’ (Hlaya Matewu 24:22; Mal. 3:17) Kutani hi nga langutela leswaku ku ta humelela yini hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu lowu taka? Yehovha u ta ‘hunguta’ masiku lawa Nhlangano wa Matiko wu nga ta hlasela vukhongeri bya mavunwa ha wona, leswaku vukhongeri bya ntiyiso byi nga lovisiwi swin’we ni bya mavunwa. Vanhu va yena va ta ponisiwa.
8. (a) Hi swihi swiendlakalo leswi nga ta va kona endzhaku ka loko ku hundze xiyenge xo sungula xa nhlomulo lowukulu? (b) Swi tikomba onge xirho xo hetelela xa lava 144 000 xi ta yi kuma rini hakelo ya xona ya le tilweni? (Hlaya nhlamuselo ya le hansi.)
8 Ku ta humelela yini loko ku hundze xiyenge xo sungula xa nhlomulo lowukulu? Yesu u vule leswaku ku ta va ni swiendlakalo swo karhi ku nga si sungula Armagedoni. Ku ta humelela yini hi nkarhi wolowo? Nhlamulo yi kumeka eka Ezekiyele 38:14-16 na Matewu 24:29-31. (Yi hlaye.) * Endzhaku ka sweswo, ku ta fika Armagedoni, ku nga ku chaputa ka nhlomulo lowukulu, leyi fanaka ni ku lovisiwa ka Yerusalema hi 70 C.E. (Mal. 4:1) Leswi nyimpi ya Armagedoni ku nga ta va ku chaputa ka wona, nhlomulo wolowo lowukulu lowu taka wu ta va nchumu lowu nga tolovelekangiki—ku ta va xiendlakalo lexi “ku nga si tshamaka ku humelela [lexi] fanaka na [wona] hi mpfhuka misava yi va kona.” (Mat. 24:21) Loko se yi hundzile, ku ta sungula Mfumo wa Kreste wa Gidi ra Malembe.
9. Vuprofeta bya Yesu lebyi vulavulaka hi nhlomulo lowukulu byi va khumba njhani vanhu va Yehovha?
9 Vuprofeta lebyi lebyi vulavulaka hi nhlomulo lowukulu bya hi tiyisa. Ha yini? Hikuva bya hi tiyisekisa leswaku ku nga khathariseki maxangu lawa hi nga ha langutanaka na wona, vanhu va Yehovha, tanihi ntlawa va ta pona nhlomulo lowukulu. (Nhlav. 7:9, 14) Xa nkoka swinene, ha tsaka hikuva hi nkarhi wa Armagedoni, Yehovha u ta lwela vuhosi bya yena naswona u ta kwetsimisa vito ra yena ro kwetsima.—Ps. 83:18; Ezek. 38:23.
YESU U TI AVANYISA RINI TINYIMPFU NI TIMBUTI?
10. Enkarhini lowu hundzeke, a hi anakanya leswaku ku avanyisiwa ka tinyimpfu ni timbuti a ku ta sungula rini?
10 Sweswi anakanya hi nkarhi lowu xiyenge xin’wana xa vuprofeta bya Yesu xi nga ta hetiseka ha wona, ku nga xifaniso xa ku avanyisiwa ka tinyimpfu ni timbuti. (Mat. 25:31-46) Enkarhini lowu hundzeke, a hi anakanya leswaku ku avanyisiwa ka vanhu tanihi tinyimpfu kumbe timbuti a ku ta endleka emasikwini ya makumu lama sunguleke hi 1914 ku ya emahlweni. A hi anakanya leswaku lava va aleke rungula ra Mfumo kutani va feke ku nga si sungula nhlomulo lowukulu va fe va ri timbuti naswona a va nga ri na ntshembo wa ku pfuxiwa eku feni.
11. Ha yini Yesu a ta va a nga sungulanga ku avanyisa vanhu tanihi tinyimpfu kumbe timbuti hi 1914?
11 Hi 1995, Xihondzo xo Rindza xi nyikele nhlamuselo leyintshwa ya Matewu 25:31 leyi nge: “Loko N’wana wa munhu a fika hi ku vangama kakwe, tintsumi hinkwato ti ri na yena, u ta tshama exiluvelweni xakwe xo vangama.” Xi vule leswaku Yesu u ve Hosi ya Mfumo wa Xikwembu hi 1914, kambe a nga “[tshamanga] exiluvelweni xakwe xo vangama” hi nkarhi wolowo tanihi Muavanyisi wa “matiko hinkwawo.” (Mat. 25:32; ringanisa na Daniyele 7:13.) Hambiswiritano, xifaniso xa tinyimpfu ni timbuti xi vulavula ngopfu hi Yesu tanihi Muavanyisi. (Hlaya Matewu 25:31-34, 41, 46.) Leswi Yesu a a nga si va Muavanyisi wa matiko hinkwawo hi 1914, a nga sungulanga ku avanyisa vanhu tanihi tinyimpfu kumbe timbuti hi lembe rolero. * Kutani, Yesu u ta sungula rini ku avanyisa?
12. (a) Yesu u ta sungula rini ku va Muavanyisi wa matiko hinkwawo? (b) Hi swihi swiendlakalo leswi hlamuseriwaka eka Matewu 24:30, 31 ni le ka Matewu 25:31-33, 46?
12 Vuprofeta bya Yesu lebyi vulavulaka hi masiku yo hetelela byi kombisa leswaku u ta va Muavanyisi wa matiko hinkwawo ro sungula endzhaku ka ku lovisiwa ka vukhongeri bya mavunwa. Hilaha swi boxiweke hakona eka ndzimana 8, swiendlakalo swin’wana leswi nga ta endleka hi nkarhi wolowo swi tsariwe eka Matewu 24:30, 31. Loko u hlaya tindzimana toleto, u ta swi xiya leswaku Yesu a a profeta hi swiendlakalo leswi yelanaka ni leswi a vulavuleke ha swona eka xifaniso xa tinyimpfu ni timbuti. Hi xikombiso, N’wana wa munhu u ta fika hi ku vangama kakwe a ri ni tintsumi; tinyimba ni matiko hinkwawo swi ta hlengeletiwa; lava avanyisiwaka tanihi tinyimpfu va ta “tlakusa tinhloko ta” vona hikuva va ta kuma ‘vutomi lebyi nga heriki.’ * Lava va avanyisiwaka tanihi timbuti va ta “tiba hi xirilo,” loko va xiya leswaku va ta “loviseriwa makumu.”—Mat. 25:31-33, 46.
13. (a) Yesu u ta va avanyisa rini vanhu tanihi tinyimpfu kumbe timbuti? (b) Ku twisisa ka hina mhaka leyi ku yi khumba njhani ndlela leyi hi wu tekaka ha yona ntirho wa hina wo chumayela?
13 Hikwalaho, hi nga gimeta hi ku yini? Yesu u ta avanyisa vanhu va matiko hinkwawo tanihi tinyimpfu kumbe timbuti loko a ta hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu. Endzhaku ka sweswo, hi nkarhi wa Armagedoni, ku nga ku chaputa ka nhlomulo lowukulu, vanhu lava fanaka ni timbuti va ta “loviseriwa” makumu. Ku twisisa ka hina mhaka yoleyo ku yi khumba njhani ndlela leyi hi wu tekaka ha yona ntirho wa hina wa nsimu? Ku hi pfuna ku vona ndlela leyi ntirho wa hina wo chumayela wu nga wa nkoka ha yona. Ku fikela loko nhlomulo lowukulu wu sungula, vanhu va ha ri ni nkarhi wo cinca ndlela leyi va anakanyaka ha yona kutani va sungula ku famba egondzweni ro lala leri “yisaka evuton’wini.” (Mat. 7:13, 14) Entiyisweni, sweswi vanhu va nga ha tikombisa va ri tinyimpfu kumbe va ri timbuti. Nilokoswiritano, hi fanele hi tsundzuka leswaku ku avanyisa ko hetelela ka leswaku i vamani tinyimpfu kumbe timbuti ku ta endleka hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu. Hikwalaho, hi ni xivangelo lexi twalaka xo ya emahlweni hi chumayela vanhu vo tala hilaha hi nga kotaka hakona leswaku va ta yingisela kutani va amukela rungula ra Mfumo.
YESU U FIKA KUMBE U TA RINI?
14, 15. Hi tihi tindzimana ta mune leti vulavulaka hi ku ta ka Kreste ka le nkarhini lowu taka tanihi Muavanyisi?
14 Loko hi ri karhi hi kambisisa vuprofeta bya Yesu hi vuenti, xana hi fanele hi cinca ndlela leyi hi wu twisisaka ha yona nkarhi lowu swiendlakalo swin’wana swa nkoka swi nga ta endleka ha wona? Vuprofeta byebyo hi byoxe byi nyikela nhlamulo. A hi voneni leswaku njhani.
15 Eka xiyenge xa vuprofeta bya yena lebyi kumekaka eka Matewu 24:29–25:46, Yesu u vulavule ngopfu hi leswi nga ta endleka emasikwini lawa yo hetelela ni hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu lowu taka. Eka tindzimana toleto, Yesu u vulavule ka nhungu hi ku “ta” ka yena. * U vule leswi malunghana ni nhlomulo lowukulu: “Ti ta vona N’wana wa munhu a ta a ri emapapeni.” “A mi ri tivi siku leri Hosi ya n’wina yi nga ta ta ha rona.” “N’wana wa munhu u ta ta hi nkarhi lowu mi nga wu ehleketiki.” Nakambe eka xifaniso xa tinyimpfu ni timbuti, Yesu u te: “N’wana wa munhu a fika hi ku vangama kakwe.” (Mat. 24:30, 42, 44; 25:31) Tindzimana leti ta mune ti kombetela eka ku ta ka Kreste ka le nkarhini lowu taka tanihi Muavanyisi. Hi tihi tindzimana tin’wana ta mune leti vulavulaka hi vuprofeta lebyi bya Yesu?
16. Hi tihi tindzimana tin’wana leti vulavulaka hi ku ta ka Yesu?
16 Yesu u vule leswi malunghana ni hlonga ro tshembeka ni ro tlhariha: “Ra tsaka hlonga rero loko n’wini wa rona a fika a nga ta ri kuma ri endla tano!” Eka xifaniso xa vanhwana, Yesu u te: “Loko va ha fambile ku ya xava, muteki a fika.” Eka xifaniso xa titalenta, Yesu u te: “Endzhaku ka nkarhi wo leha n’wini wa mahlonga wolawo a ta.” Eka xifaniso xolexo, n’wini wa wona u te: “Loko ndzi fika a ndzi ta va ndzi kume leswi nga swa mina.” (Mat. 24:46; 25:10, 19, 27) Xana tindzimana leti ta mune leti vulavulaka hi ku ta ka Yesu ti kombetela eka nkarhi wihi?
17. I yini leswi a hi swi vurile malunghana ni ku fika loku ku boxiweke eka Matewu 24:46?
17 Enkarhini lowu hundzeke, eminkandziyisweni ya hina hi vule leswaku tindzimana leto hetelela ta mune ti kombetela eka ku fika kumbe ku ta ka Yesu hi 1918. Hi xikombiso, anakanya hi marito ya Yesu ya malunghana ni “hlonga ro tshembeka ni ro tlhariha.” (Hlaya Matewu 24:45-47.) A hi anakanya leswaku ku “fika” loku ku vulavuriweke hakona eka ndzimana 46 a ku fambisana ni nkarhi lowu Yesu a teke ha wona a ta kambela xiyimo xa moya xa vatotiwa hi 1918 nileswaku u veke hlonga ehenhla ka swilo swa N’wini wa rona hi 1919. (Mal. 3:1) Hambiswiritano, hi fanele hi cinca ndlela leyi hi wu twisisaka ha yona nkarhi lowu swiendlakalo swin’wana swa vuprofeta bya Yesu swi nga ta hetiseka ha wona. Ha yini?
18. Ku kambisisa vuprofeta bya Yesu hinkwabyo ku endle leswaku hi twisisa yini malunghana ni ku ta kakwe?
18 Eka tindzimana tin’wana leti nga le mahlweni ka Matewu 24:46, rito leri nge ku “ta” minkarhi hinkwayo ri kombetela eka nkarhi lowu Yesu a nga ta ta ha wona a ta lovisa matiko hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu. (Mat. 24:30, 42, 44) Nakambe, hilaha hi swi xiyeke hakona eka ndzimana 12, ku “fika” ka Yesu loku boxiweke eka Matewu 25:31 ku kombetela eka nkarhi wolowo wa ku avanyisa lowu wa ha taka. Hikwalaho swa twala ku gimeta hileswaku ku fika ka Yesu a ta veka hlonga ro tshembeka ehenhla ka hinkwaswo leswi nga swa yena, loku boxiweke eka Matewu 24:46, 47 ku tlhela ku tirha eka ku ta ka yena ka le nkarhini lowu taka, hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu. * Nkambisiso wa vuprofeta lebyi bya Yesu hinkwabyo wu endla hi swi twisisa kahle leswaku minkarhi yoleyo ya nhungu leyi ku vulavuriwaka hi ku ta ka yena yi kombetela enkarhini lowu taka wa ku avanyisa hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu.
19. Hi swihi swilo leswintshwa leswi hi swi dyondzeke exihlokweni lexi, naswona i swivutiso swihi leswi nga ta hlamuriwa eswihlokweni leswi landzelaka?
19 Hi dyondze yini? Eku sunguleni ka xihloko lexi, hi tlakuse swivutiso swinharhu leswi kombisaka leswaku swiendlakalo swo karhi swi ta humelela “rini.” Hi rhange hi kambisisa leswaku nhlomulo lowukulu a wu sungulanga hi 1914 kambe wu ta sungula loko Nhlangano wa Matiko wu hlasela Babilona Lonkulu. Endzhaku, hi kambisise leswaku ha yini ku avanyisa ka Yesu ka tinyimpfu ni timbuti ku nga sungulanga hi 1914 kambe ku ta endleka hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu. Eku heteleleni, hi kambisise leswaku ha yini ku fika ka Yesu a ta veka hlonga ro tshembeka ehenhla ka hinkwaswo leswi nga swa yena ku nga endlekanga hi 1919 kambe ku ta endleka hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu. Hikwalaho, swiendlakalo leswinharhu swi ta endleka xikan’we enkarhini lowu taka, hi nkarhi wa nhlomulo lowukulu. Nhlamuselo leyi leyintshwa yi yi khumba njhani ndlela leyi hi xi twisisaka ha yona xifaniso xa hlonga ro tshembeka? Nakambe, yi yi khumba njhani ndlela leyi hi swi twisisaka ha yona swifaniso leswin’wana swa Yesu leswi hetisekaka enkarhini lowu wa makumu? Swivutiso leswi swa nkoka swi ta hlamuriwa eswihlokweni leswi landzelaka.
^ ndzim. 4 Ndzimana 4: U nga kuma rungula leri engetelekeke eka Xihondzo xo Rindza xa February 15, 1994, matluka 8-21 ni xa May 1, 1999, matluka 8-20.
^ ndzim. 8 Ndzimana 8: Xin’wana xa swiendlakalo leswi boxiweke eka tindzimana leti i ku ‘hlengeletiwa ka vahlawuriwa.’ (Mat. 24:31) Hikwalaho, swi tikomba onge vatotiwa hinkwavo lava nga ta va va ha ri laha misaveni endzhaku ka xiyenge xo sungula xa nhlomulo lowukulu va ta tekeriwa etilweni ku nga si sungula nyimpi ya Armagedoni. Leswi swi antswisa leswi a swi vuriwile hi mhaka leyi eka “Swivutiso Swa Vahlayi” eka Xihondzo xo Rindza xa August 15, 1990, tluka 30.
^ ndzim. 11 Ndzimana 11: Hlaya Xihondzo xo Rindza xa October 15, 1995, matluka 18-28.
^ ndzim. 12 Ndzimana 12: Hlaya rungula leri yelanaka ni leri eka Luka 21:28.
^ ndzim. 15 Ndzimana 15: Rito leri nge ku “ta” ni leri nge ku “fika” i xivumbeko xa riendli leri fanaka ra Xigriki, er′kho·mai.
^ ndzim. 18 Ndzimana 18: Hilaha swi kombisiweke hakona, rito ra Xigriki leri hundzuluxeriweke ri va ‘loko a fika’ eka Matewu 24:46 i xivumbeko xa riendli leri fanaka ra Xigriki leri hundzuluxeriwaka ri va ku “ta” eka Matewu 24:30, 42, 44.


text:
1Uwe, mwanangu, tiya gukhodwani ni wuhigo wutago khu ga Jesu Kristo. 2Esi u nga hevbulago gwangu vbakari nya dzifakazi nya dzingi, hevbudza vathu va tumbegidego va na gu kodzago gu hevbudza navo vambe. 3Hakha sigaradzo satshavbo si tago nga musotshwa wa Jesu Kristo. 4Oyu a hongolago litungatunu aya dwana mwalo mahungu ni gu khedza silo nya guvbanye gwaye, a gu vega mapimo yaye ga muphari nya litunga, gasi a mu tsakisa. 5Muthu a gu hongola mapalisanatunu nya gututume a gu hakha na vbedzide thumo. 6Mulimi a thumidego a na ni fanelo nya guhegule khuye a gu hodza mihandro nya thumo waye. 7Si vegise gwadi esi nyi gu embelago, Pfhumu yi na gu phasa guti satshavbo sesi. 8Dundruga Jesu Kristo a wugidego khu ga vafudego. Uye khwa nyumbani ga Dhavide, nga edzi nyi hevbudzago khidzo omu nya Ivhangeli nyi tivisago. 9Eni nyi ngu saniseka khu kota nya Ivhangeli kala nyi hungwa dzitshinga kha nga gighevenga. Aholu, Mahungu ya Nungungulu kha ma hungwi dzitshinga. 10Eni nya gutimisela satshavbo khu kota nya sihathwa, nya gugirela gu kheni anavo va mane guvbanyiswa gogu ga Jesu Kristo, gumogo ni gidhumo nya gupindruge. 11Li tumbegile lito leli li gu khilo: "Ha gu bani hi fude ni Kristo, hi na vbanya gambe naye" 12Ha gu tumbega hi tiya, hi na fuma naye. Ha gu mu danga, uye nuye a na hi danga. 13Ha mba tumbega ethu, uye a na simama gu tumbega kholu uye kha dzi khodzi gu dzi danga abune. 14Va embele, u va dundrugisa silo sesi khu lina la Nungungulu, gasi gu si manegi guganedzisana nyamba phasa gilo, gu phalalegisa vale va gu pwago. 15Khala nu dzi dongisede u manega mbeli gwa Nungungulu nga githumi nyambana dzitshoni, nga idzo a dzinago khidzo uye. Khu kharato, ganela mahungu nya lisine, nya gululame. 16Hambana ni mabhulo nya guvivbe ma si phasigo gilo, ma engedzela vathu gumba khodwa. 17Magana ya ava va ganelago kharato ma gu dandra nga gilondra nya likhoro. Vbakari gwawe khu Eminewu ni Fileto. 18Avo va hambanide ni lisine, khavo va vbedzago tshivba nya gukhodwe vambe vathu, khu gu khavo, guwuga ga vafudego gu vbindride. 19Aholu tiyiso wu nga emiswa khu Nungungulu wu tiyide, wari khuwo: "Pfhumu a ngu va ti avo va gu vaye." Gu lovidwe gambe pwani: "Vatshavbo vale va dhumisago lina la Pfhumu, kha va beli guvivbani." 20Nyumbani nya gitetema kha si khali basi sombo nya ndralama ni prata, aholu, somo gambe sombo nya guvatwe niso nya libumba. Simbe sa gu thuma khu matshigu nya makhongolo nya guhakhe vapfhumba, simbe si thuma matshigu yatshavbo. 21Khu kharato, oyu a handzegidego ga silo sesi, a na khala nga gyombo gi agidego, gi hathwa khu mune wa igyo a gi dongisela gu thuma satshavbo nya sadi. 22Uwe u nga hengeli ni madzaha u dogorela esi nyambaya khumo. Vbweta lisine, ni gukhodwa ni lihaladzo ni gurula ga vatshavbo vale va khodwago ga Pfhumu khu myonyo yi agidego. 23U nga dzumeli gu hakha mahungu nya wupumbu. U ngu dziti gwadi nya gukhuwe ma gu vanga guhambana. 24Oyu a guromo thumoni wa Pfhumu mwalo fanelo nya gubele nuye mihambanoni. Aholu, gu vbwetega gu pwanana ni vathu vatshavbo ku githawo ni gu kodza guhevbudza lisine ni gu timisela guvivba gwatshavbo. 25Gu vbwetega gu kodza gu kawuka valala vaye khu gwadi, gasi Nungungulu, a gu dzina saye, a va ninge mapimo nya gulandre lisine. 26Khu kharato, va na vbuluga naphuni wa Sathane va hungidwego khuwo, gasi va gire edzi dzaye a dzinago.
Copyright
Learn More