text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Luka 18:1-43
18 Kutani a ya emahlweni a va byela xifaniso malunghana ni xilaveko xo khongela nkarhi hinkwawo, va nga tshiki,+2 a ku: “Eka muti wun’wana a ku ri ni muavanyisi un’wana loyi a a nga xi chavi Xikwembu naswona a a nga va xiximi vanhu.3 Kambe a ku ri ni noni emutini wolowo leyi a yi tshamela ku ya+ eka yena, yi ku, ‘Tiyiseka leswaku ndzi kuma vululami eka xirha xa mina enawini.’4 Kambe, ku ringana nkarhi wo karhi a a nga swi lavi, kambe endzhaku ka sweswo a tibyela a ku, ‘Hambileswi ndzi nga xi chaviki Xikwembu kumbe ku va ni xichavo eka munhu,5 kambe, hikwalaho ka leswi noni leyi yi tshamelaka ku ndzi karhata,+ ndzi ta tiyiseka leswaku yi kuma vululami, leswaku yi nga ha tshameli ku ta, yi ta ndzi xanisa+ ku tlula mpimo.’”6 Kutani Hosi yi ku: “Twanani leswi muavanyisi a swi vuleke, hambileswi a nga lulamangiki!7 Kutani, xana Xikwembu a xi nge endli hakunene leswaku ku endliwa vululami+ eka vahlawuriwa va xona lava huwelelaka eka xona vusiku ni nhlikanhi, hambileswi xi va lehiselaka mbilu?+8 Ndza mi byela, xi ta endla leswaku ku endliwa vululami eka vona hi ku hatlisa.+ Nilokoswiritano, loko N’wana wa munhu a fika, xana kunene u ta ri kuma ripfumelo emisaveni?”9 Kambe a tlhela a vula xifaniso lexi eka van’wana lava a va titshemba leswaku va lulamile,+ lava a va teka lavan’wana va nga ri nchumu:+10 “Vavanuna vambirhi va tlhandlukela etempeleni va ya khongela, un’wana a ri Mufarisi kasi un’wanyana a ri muluvisi.11 Mufarisi a yima,+ a sungula ku khongela+ hi mbilu a vula swilo leswi, a ku, ‘Xikwembu xanga, ndza ku nkhensa hikuva a ndzi fani ni vanhu lavan’wana, vadyeleri, lava nga lulamangiki, vaoswi, kumbe hambi ku ri muluvisi+ loyi.12 Ndzi titsona swakudya kambirhi hi vhiki, ndzi nyikela vukhume bya swilo hinkwaswo leswi ndzi swi kumaka.’+13 Kambe muluvisi loyi a a yime ekule, a a nga swi rhandzi hambi ku tlakusela mahlo yakwe etilweni, kambe a a tshamela ku tiba xifuva+ xa yena, a ku, ‘Xikwembu xanga, vana ni nsovo eka mina ndzi nga mudyohi.’+14 Ndza mi byela, Wanuna loyi u rhelele ekaya rakwe a vuriwe la lulameke+ ku tlula munhu loyi un’wana; hikuva un’wana ni un’wana loyi a titlakusaka u ta tsongahatiwa, kambe loyi a titsongahataka u ta tlakusiwa.”+15 Kutani vanhu va n’wi tisela ni tincece ta vona leswaku a ti khumba; kambe loko vadyondzisiwa va swi vona va sungula ku va holovela.+16 Hambiswiritano, Yesu a vitana tincece ti ta eka yena, a ku: “Tshikani vana lavatsongo va ta eka mina, naswona mi nga ringeti ku va sivela. Hikuva mfumo wa Xikwembu i wa lavo tano.+17 Ndzi tiyisile ndzi ri eka n’wina, Mani na mani loyi a nga wu amukeriki mfumo wa Xikwembu ku fana ni n’wana lontsongo a nge pfuki a nghenile eka wona.”+18 Kutani mufumi un’wana a n’wi vutisa, a ku: “Mudyondzisi Lonene, xana ndzhaka ya vutomi lebyi nga heriki+ ndzi nga yi kuma loko ndzi endla yini?”19 Yesu a ku eka yena: “Ha yini u vula leswaku ndzi lonene? Munhu lonene a nga kona, handle ka un’we, ku nga Xikwembu.+20 Wa swi tiva swileriso+ leswi nge, ‘U nga endli vuoswi,+ U nga dlayi+ hi vomu, U nga yivi,+ U nga nyikeli vumbhoni bya mavunwa,+ Xixima tata wa wena ni mana+ wa wena.’”21 Hiloko a ku: “Hinkwaswo leswi ndzi swi hlayisile ku sukela evuntshweni bya mina.”+22 Endzhaku ko twa sweswo, Yesu a ku eka yena: “Ka ha ri ni xilo xin’we lexi pfumalekaka eka wena: Xavisa swilo hinkwaswo leswi u nga na swona, u avela swisiwana, u ta va ni xuma ematilweni; kutani u ta u va mulandzeri wa mina.”+23 Loko a twa leswi, a va ni gome lerikulu, hikuva a a fuwe ngopfu.+24 Yesu a n’wi languta kutani a ku: “Ku ta va nchumu wo nonon’hwa swinene eka lava nga ni mali leswaku va nghena emfun’weni wa Xikwembu!+25 Entiyisweni, swa olova swinene leswaku kamela yi hundza exuveni xa neleta yo rhunga ku ri ni ku va munhu la fuweke a nghena emfun’weni wa Xikwembu.”+26 Lava va tweke sweswo va ku: “I mani loyi a nga ponisiwaka?”27 A ku: “Swilo leswi vanhu va nga swi kotiki Xikwembu+ xa swi kota.”28 Kambe Petro a ku: “Waswivo! Hi siye swilo swa hina hi ku landzela.”+29 Yena a ku eka vona: “Ndzi tiyisile ndzi ri eka n’wina, A ku na munhu la siyeke yindlu kumbe nsati kumbe vamakwavo kumbe vatswari kumbe vana hikwalaho ka mfumo wa Xikwembu+30 loyi a nga ta ka a nga kumi swo tala swinene enkarhini lowu, kutani emafambiselweni lama taka ya swilo a kuma vutomi lebyi nga heriki.”+31 Kutani a teka lava 12 a ya na vona etlhelweni, a ku: “Maswivo! Hi tlhandlukela eYerusalema, naswona swilo hinkwaswo leswi tsariweke hi vaprofeta+ malunghana ni N’wana wa munhu swi ta hetiseka.+32 Hi xikombiso, u ta nyiketiwa eka vanhu va matiko naswona u ta endliwa xihlekiso,+ a rhukaniwa+ ni ku tshwuteleriwa;+33 loko se va n’wi bile+ va ta n’wi dlaya,+ kambe hi siku ra vunharhu u ta pfuka.”+34 Hambiswiritano, a va swi twisisanga swilo leswi hinkwaswo; kambe rito leri a ri fihlekile eka vona, naswona swilo leswi vuriweke a va nga swi tivi.+35 Loko a fika ekusuhi na Yeriko munhu un’wana la feke mahlo a a tshame etlhelo ka gondzo a kombela.+36 Loko a twa ntshungu wu hundza a vutisa leswaku swi nga va swi vula yini.37 Va n’wi vikela va ku: “Yesu wa Munazareta wa hundza!”+38 Hiloko a huwelela, a ku: “Yesu, N’wana wa Davhida, vana ni tintswalo eka mina!”+39 Kutani lava nga emahlweni va n’wi byela hi ku tshinya leswaku a miyela, kambe a ya emahlweni a huwelela swinene ngopfu a ku: “N’wana wa Davhida, vana ni tintswalo eka mina.”+40 Kutani Yesu a yima ivi a lerisa leswaku wanuna loyi a tisiwa eka yena.+ Loko a fika ekusuhi, Yesu a n’wi vutisa a ku:41 “Xana u lava leswaku ndzi ku endlela yini?”+ A ku: “Hosi, endla leswaku ndzi tlhela ndzi vona.”+42 Hiloko Yesu a ku eka yena: “Tlhela u vona; ripfumelo ra wena ri ku hanyisile.”+43 Kutani hi ku hatlisa a tlhela a vona,+ a sungula ku n’wi landzela, a vangamisa Xikwembu.+ Naswona, loko vanhu hinkwavo va swi vona, va vonga Xikwembu.


c: text/html

text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Ezekiyele 36:1-38
36 “Loko ku ri wena, Wena n’wana wa munhu, profeta malunghana ni tintshava ta Israyele, u ku, ‘N’wina tintshava ta Israyele,+ yingisani rito ra Yehovha.2 Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te: “Hikwalaho ka leswi nala a vuleke eka wena a ku,+ ‘Aha! Tindhawu leti tlakukeke ta nkarhi wa khale+—ti hundzuke ndzhaka ya hina!’”’+3 “Hikokwalaho profeta, u ku, ‘Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te: “Hikwalaho ka leswi, ina, hikwalaho ka leswi u endliweke rhumbi+ ni ku kavatluriwa matlhelo hinkwawo,+ leswaku u va ndzhaka ya lava va seleke va matiko,+ ku vulavuriwa ha wena nkarhi hinkwawo hi ririmi,+ ku va ni xiviko xo biha exikarhi ka vanhu,+4 hikokwalaho, N’wina tintshava ta Israyele,+ yingisani rito ra Yehovha, Hosi leyi Lawulaka! Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u byele tintshava ni switsunga, swinambyana ni minkova ni tindhawu leti onhakeke leti endliweke rhumbi ni miti leyi tshikiweke leswaku yi phangiwa+ ni ku hlekuriwa eka lava va seleke va matiko lama nga ematlhelo hinkwawo;+5 hikokwalaho Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Kunene endzilweni wa ku hiseka ka mina ndzi ta vulavula+ ndzi avanyisa lava va seleke va matiko na Edomu, hinkwaro ka rona,+ lava va tekeke tiko ra mina ri va ndzhaka ya vona hi ku tsaka ka mbilu hinkwayo,+ hi ku hlekula moya-xiviri,+ hikwalaho ka madyelo ya rona ni leswi phangiweke.’”’+6 “Hikokwalaho profeta malunghana ni misava ya Israyele, u byela tintshava ni switsunga, swinambyana ni minkova, u ku, ‘Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te: “Maswivo! Ndzi ta vulavula hi ku hiseka ka mina ni hi vukarhi bya mina, hikwalaho ka leswi mi byarheke ku tsongahatiwa hi matiko.”’+7 “Hikokwalaho Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Mina ndzi tlakuse voko ra mina ndzi endla xihlambanyo+ leswaku matiko lama nga ematlhelo ka n’wina—ma ta byarha ku tsongahatiwa ka wona.+8 Kutani n’wina, N’wina tintshava ta Israyele, mi ta humesa marhavi ya n’wina, mi veka mihandzu ya n’wina hikwalaho ka vanhu va mina va Israyele,+ hikuva va le kusuhi ngopfu.+9 Hikuva, maswivo, ndzi mi komba tintswalo, kunene ndzi hundzulukela eka n’wina,+ mi ta rimiwa, mi byariwa mbewu.+10 Ndzi ta andzisa vanhu eka n’wina, yindlu hinkwayo ya Israyele, hinkwayo ka yona,+ miti yi ta va ni vaaki,+ kutani tindhawu leti onhakeke ti ta pfuxiwa.+11 Ina, eka n’wina ndzi ta andzisa vanhu ni swiharhi,+ kunene swi ta andza, swi tswalana, ndzi ta endla leswaku mi va ni vaaki kukota eku sunguleni, ndzi ta tlhela ndzi mi endlela leswinene ku tlula exiyin’weni+ xa n’wina xo sungula;+ mi ta tiva leswaku hi mina Yehovha.+12 Ndzi ta fambisa vanhu ehenhla ka n’wina, vanhu va mina va Israyele, va ta mi teka,+ mi ta va ndzhaka ya vona,+ mi nga ka mi nga ha va pfumati vana.’”+13 “Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Hikwalaho ka leswi ku nga ni lava va vulaka eka n’wina va ku: “Wena u loyi a lovisaka vanhu, naswona u hundzuke tiko leri ri pfumataka matiko ya wena vana,”’+14 ‘hikokwalaho u nga ka u nga ha va lovisi vanhu,+ u nga ka u nga ha ma pfumati matiko ya wena vana,’+ ku vula Yehovha, Hosi leyi Lawulaka.15 ‘Ndzi ta endla leswaku ku nga ha twakali marito lama tsongahataka ya matiko malunghana na wena,+ u nga ka u nga ha byarhi ndzhukano wa vanhu,+ u nga ka u nga ha khunguvanyisi matiko ya wena,’ ku vula Yehovha, Hosi leyi Lawulaka.”16 Rito ra Yehovha ri ya emahlweni ri fika eka mina, ri ku:17 “N’wana wa munhu, vanhu va yindlu ya Israyele a va tshama ehenhla ka misava ya vona, va tshamela ku yi thyakisa hi ndlela ya vona ni hi mintirho ya vona.+ Emahlweni ka mina ndlela ya vona yi fane ni ku nyama ka switlhandla.+18 Ndzi hambeta ndzi chululela vukarhi bya mina ehenhla ka vona hikwalaho ka ngati leyi va yi halateke ehenhla ka tiko,+ tiko leri a va ri thyakisile hi swifaniso swa vona swa hava leswi hombolokeke.+19 Ndzi hambete ndzi va hangalasa exikarhi ka matiko, va yisiwa ematikweni.+ Ndzi va avanyise hi ku landza ndlela ya vona ni hi ku landza mintirho ya vona.+20 Hikwalaho va nghene ematikweni lawa va ngheneke eka wona, vanhu va tshamela ku nyamisa vito+ ra mina ro kwetsima hi ku vula eka vona va ku, ‘Lava i vanhu va Yehovha, va humile etikweni ra yena.’+21 Ndzi ta tsetselela vito ra mina ro kwetsima, leri yindlu ya Israyele yi ri nyamiseke exikarhi ka matiko lawa va ngheneke eka wona.”+22 “Hikokwalaho byela yindlu ya Israyele, u ku, ‘Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te: “A ndzi swi endleli n’wina, N’wina yindlu ya Israyele, kambe ndzi swi endlela vito ra mina ro kwetsima, leri mi ri nyamiseke exikarhi ka matiko lawa mi ngheneke eka wona.”’+23 ‘Kunene ndzi ta hlawulekisa vito ra mina lerikulu,+ leri a ri nyamisiwa exikarhi ka matiko, leri mi ri nyamiseke exikarhi ka wona; matiko ma ta tiva leswaku hi mina Yehovha,’+ ku vula Yehovha, Hosi leyi Lawulaka, ‘loko ndzi hlawulekisiwa exikarhi ka n’wina ematihlweni ya vona.+24 Ndzi ta mi humesa exikarhi ka matiko, ndzi mi hlengeleta ematikweni hinkwawo, ndzi mi nghenisa emisaveni ya n’wina.+25 Ndzi ta mi xuva hi mati yo tenga, mi ta tenga;+ ndzi ta mi endla mi tenga ethyakeni+ ra n’wina hinkwaro ni le ka swifaniso swa n’wina hinkwaswo swa hava leswi hombolokeke.+26 Ndzi ta mi nyika mbilu leyintshwa+ naswona ndzi ta nghenisa moya lowuntshwa eka n’wina,+ ndzi ta susa mbilu ya ribye enyameni ya n’wina, ndzi mi nyika mbilu ya nyama.+27 Ndzi ta nghenisa moya wa mina endzeni ka n’wina,+ ndzi ta teka goza leswaku mi famba hi milawu ya mina,+ mi ta hlayisa swiboho swa mina swa vuavanyisi, mi swi hetisisa.+28 Kunene mi ta tshama etikweni leri ndzi ri nyikeke vatata wa n’wina,+ mi ta va vanhu va mina, mina ndzi ta va Xikwembu xa n’wina.’+29 “‘Ndzi ta mi ponisa eka ku pfumala ku tenga ka n’wina hinkwako,+ ndzi vitana mavele ndzi ma andzisa, ndzi nga ka ndzi nga mi tiseli ndlala.+30 Kunene ndzi ta andzisa mihandzu ya murhi, ni ntshovelo wa masimu, leswaku mi nga ha tlheli mi kuma ndzhukano wa ndlala exikarhi ka matiko.+31 Mi ta boheka ku tsundzuka tindlela ta n’wina to biha ni mintirho ya n’wina leyi a yi nga ri yinene,+ mi ta boheka ku tinyenya hikwalaho ka swihoxo swa n’wina ni hikwalaho ka swilo swa n’wina leswi nyenyetsaka.+32 Leswi a ndzi swi endleli n’wina,’+ ku vula Yehovha, Hosi leyi Lawulaka, ‘swi tiveni. Khomiwani hi tingana mi tsongahateka hikwalaho ka tindlela ta n’wina, N’wina yindlu ya Israyele.’+33 “Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Esikwini leri ndzi nga ta mi endla mi tenga eka swihoxo swa n’wina hinkwaswo ndzi ta endla leswaku miti yi va ni vaaki,+ tindhawu leti onhakeke ti pfuxiwa.+34 Tiko leri endliweke rhumbi ri ta rimiwa, hambileswi ri hundzukeke rhumbi ematihlweni ya un’wana ni un’wana la hundzaka hi ndlela.+35 Kunene vanhu va ta ku: “Tiko leriya ri nga entsungeni leri a ri endliwe rhumbi ri fana ni ntanga wa Edeni,+ miti leyi a yi onhiwile, yi endliwe rhumbi, leyi a yi hirimuxiwile yi tiyisiwile; yi ni vaaki.”+36 Matiko lama seleke ematlhelo ka n’wina ma fanele ma tiva leswaku mina, Yehovha, ndzi ake swilo leswi swi hirimuxiweke,+ ndzi simeke leswi siyiweke swi ri marhumbi. Mina, Yehovha, ndzi vurile, ndzi swi endlile.’+37 “Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Ndza ha ta pfumela ku lavisisiwa hi yindlu ya Israyele leswaku ndzi va endlela leswi:+ Ndzi va andzisa hi vanhu kukota ntlhambi.+38 Kukota ntlhambi wa vanhu vo kwetsima, kukota ntlhambi wa Yerusalema enkarhini wakwe lowu vekiweke wa ntsako,+ xisweswo miti leyi a yi onhakile yi ta tala ntlhambi wa vanhu;+ vanhu va ta tiva leswaku hi mina Yehovha.’”

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
XIHONDZO XO RINDZA (NKANDZIYISO WA VANDLHA) APRIL 2015
Nkandziyiso lowu wu ni swihloko leswi dyondziwaka evandlheni ku sukela hi June 1 ku ya ka June 28, 2015.
Vakulu, Mi Titwa Njhani Hi Ku Letela Van’wana?
Twana hi tindlela ta nkombo leti vakulu van’wana lava swi kotaka ku letela van’wana va ti tirhisaka.
Ndlela Leyi Vakulu Va Letelaka Vamakwerhu Leswaku Va Va Ni Vutihlamuleri eVandlheni
Vakulu va nga vuyeriwa eka ndlela leyi Yesu a a letela ha yona, kasi vadyondzi va nga landzela xikombiso xa Elixa.
Xana U Ni Vuxaka Bya Xiviri Na Yehovha?
Leswaku vuxaka byihi ni byihi byi tiya ku fanele ku va ni ku vulavurisana. U nga wu tirhisa njhani nawu lowu eka vuxaka bya wena na Xikwembu?
Tshemba Yehovha Minkarhi Hinkwayo!
U nga swi kota ku hlula xiphiqo xin’wana lexikulu lexi sivelaka vanhu ku va ni vuxaka ni Xikwembu.
Mikateko Leyi Ndzi Yi Kumeke ‘Hi Nguva Leyinene Ni Ya Ku Karhateka’
Mhaka ya vutomi ya Trophim Nsomba, loyi a tiyiseleke loko a xanisiwa hi ndlela ya tihanyi hikwalaho ka ripfumelo ra yena le Malawi, yi nga ku pfuna leswaku u tiyimisela swinene ku tshama u tshembekile.
Xana Murhi Lowu Tsemiweke Wu Nga Tlhela Wu Hluka?
Nhlamulo ya kona yi khumba ntshembo wa wena hi vumundzuku.


text:
Yehovha U N’wi Vitane “Nakulorhi”
“Wena Israyele, u nandza wa mina, Wena Yakobe, loyi ndzi ku hlawuleke, mbewu ya Abrahama nakulorhi.”
TINSIMU: 91, 22
1, 2. (a) Hi swi tiva njhani leswaku vanhu va nga va vanghana va Xikwembu? (b) Hi ta kambisisa yini eka xihloko lexi?
KU SUKELA loko hi velekiwa ku fikela loko hi fa, hi lava ku kombisiwa rirhandzu. Vanhu va lava ku rhandziwa ni xinghana ku nga ri ntsena rirhandzu leri munhu a kombiwaka rona hi munhu wa rimbewu leri hambaneke. Kambe ku tlula hinkwaswo, hi lava ku rhandziwa hi Yehovha. Vanhu vo tala a va tshembi leswaku vanhu va nga rhandziwa hi Xikwembu ni ku va ni vunghana na xona hikuva a hi xi voni naswona xi ni matimba hinkwawo. Kambe sweswo swa koteka!
2 Ha swi tiva leswaku Bibele yi vulavula hi vanhu lava veke vanghana va Xikwembu. Hi fanele hi dyondza eka xikombiso xa vona. Ha yini? Hikuva ku va munghana wa Xikwembu i swa nkoka swinene eka hina. Kutani a hi kambisiseni xikombiso xa Abrahama. (Hlaya Yakobo 2:23.) U swi kotise ku yini ku va munghana wa Xikwembu? Hi leswi a a ri ni ripfumelo eka Xikwembu naswona u tiviwa tanihi “tata wa hinkwavo lava va nga ni ripfumelo.” (Varhoma 4:11) Loko u ri karhi u kambisisa xikombiso xakwe, tivutise, ‘Ndzi nga ri tekelela njhani ripfumelo ra Abrahama ni ku tiyisa vunghana bya mina na Yehovha?’
ABRAHAMA U SWI KOTISE KU YINI KU VA MUNGHANA WA YEHOVHA?
3, 4. (a) Hlamusela leswi nga ha endlekaka swi veke ndzingo lowukulu eka Abrahama. (b) Ha yini Abrahama a tiyimisele ku endla gandzelo hi Isaka?
3 Anakanya Abrahama loyi a nga ni malembe ya kwalomu ka 125 a ri karhi a gonya ntshava hi ku nonoka. [1] (Vona nhlamuselo ya le hansi.) A ri karhi a landzeriwa hi Isaka jaha ra yena, loyi a nga ni malembe ya kwalomu ka 25. Isaka u rhwale tihunyi kasi Abrahama u khome mukwana ni leswi lavekaka leswaku ku tshiveriwa ndzilo. Kumbexana riendzo rero hi rona ro tika swinene eka lawa a nga tshama a ma teka. Kambe a swi nga vangiwi hi leswi a a dyuharile. A ha ri ni matimba. Ematshan’weni ya sweswo, riendzo rero a ri tika hikuva Yehovha a a n’wi kombele leswaku a nyikela hi n’wana wa yena leswaku a va gandzelo!
Abrahama a nga lo yingisa Xikwembu hileswi a a nga anakanyisisanga kahle hi mhaka leyi
4 Swi nga endleka leswaku sweswo swi ve ndzingo lowukulu eka Abrahama. Vanhu van’wana va vula leswaku Xikwembu xi bihe mbilu hi ku va xi kombele Abrahama leswaku a endla gandzelo hi n’wana wakwe. Naswona van’wana va vula leswaku Abrahama a a tiyimisele ku endla leswi hikwalaho ka leswi a a nga n’wi rhandzi n’wana wa yena. Vanhu va vula sweswo hikuva a va na ripfumelo naswona a va swi tivi leswaku ripfumelo ra ntiyiso i yini kumbe ndlela leyi ri tirhaka hi yona. (1 Vakorinto 2:14-16) Kambe Abrahama a nga lo yingisa Xikwembu hileswi a a nga anakanyisisanga kahle hi mhaka leyi. U xi yingise hi leswi a ri ni ripfumelo ra xiviri. A swi tiva leswaku Yehovha a a nga ta n’wi kombela leswaku a endla swilo leswi a swi ta n’wi twisa ku vava vutomi byakwe hinkwabyo. Abrahama a a swi tiva leswaku loko o yingisa, Yehovha u ta n’wi katekisa yena ni n’wana wa yena loyi a n’wi rhandzaka. Abrahama a a lava yini leswaku a ta va ni ripfumelo ro tano leri tiyeke? A a lava vutivi ni ntokoto.
5. Xana Abrahama a nga ha va a dyondze njhani hi Yehovha naswona vutivi byebyo byi endle a titwa njhani?
5 Vutivi. Abrahama u kulele emutini wa Ura. Vanhu va kwalaho a va gandzela swikwembu swa hava naswona ni tata wakwe a a gandzela swikwembu swa hava. (Yoxuwa 24:2) Abrahama u dyondze njhani hi Yehovha? Bibele yi vula leswaku Xeme n’wana wa Nowa a a ri xaka ra Abrahama. U hanye ku fikela loko Abrahama a va ni malembe ya kwalomu ka 150. Xeme a a ri ni ripfumelo lerikulu naswona swi nga endleka leswaku u vulavule ni maxaka ya yena hi Yehovha. A hi tiyiseki, kambe swi nga endleka leswaku leyi ku ve yona ndlela leyi Abrahama a dyondzeke hi Yehovha. Vutivi lebyi Abrahama a byi dyondzeke byi endle leswaku a rhandza Yehovha naswona byi n’wi pfunile leswaku a va ni ripfumelo.
6, 7. Mintokoto ya Abrahama yi ri tiyise njhani ripfumelo rakwe?
6 Ntokoto. Abrahama u wu kume njhani ntokoto lowu tiyiseke ripfumelo ra yena eka Yehovha? Van’wana va vula leswaku leswi munhu a swi anakanyaka swi khumba ndlela leyi a titwaka ha yona kutani swi endla leswaku a teka goza. Mbilu ya Abrahama yi susumetiwe hi leswi a swi dyondzeke hi Xikwembu naswona sweswo swi endle leswaku a n’wi xixima swinene “Yehovha Xikwembu Lexi nge Henhla-henhla, Muendli wa tilo ni misava.” (Genesa 14:22) Bibele yi vula leswaku xichavo xexo lexikulu i ku ‘chava Xikwembu swi huma embilwini.’ (Vaheveru 5:7) Leswaku hi va vanghana va Xikwembu, hi fanele hi xi xixima swi huma embilwini. (Pisalema 25:14) Mfanelo yoleyo hi yona yi susumeteleke Abrahama ku yingisa Yehovha.
7 Xikwembu xi byele Abrahama na Sara leswaku va suka eUra va ya etikweni rimbe. Se a va kurile naswona a va fanele va tshama ematendeni vutomi bya vona hinkwabyo. Hambileswi Abrahama a a swi tiva leswaku swi ta va vangela makhombo yo tala, a a tiyimiserile ku yingisa Yehovha. Hikwalaho ka leswi a yingiseke, Xikwembu xi n’wi katekisile ni ku n’wi sirhelela. Hi xikombiso, loko Abrahama a tekeriwe nsati wa yena wo saseka, a a ri ekhombyeni ra ku dlayiwa kutani hi singita Yehovha u sirhelele yena ni nsati wakwe naswona a ku nga ri ro sungula a n’wi sirhelela. (Genesa 12:10-20; 20:2-7, 10-12, 17, 18) Mintokoto yoleyo yi endle leswaku ripfumelo ra Abrahama ri tiya.
8. Hi nga byi kuma njhani vutivi ni ntokoto leswi nga ta tiyisa vunghana bya hina na Yehovha?
8 Xana hi nga va vanghana lavakulu va Yehovha? Ina, hi nga swi kota! Ku fana na Abrahama, hi fanele hi dyondza hi Yehovha. Na hina hi nga kuma vutivi ni ntokoto lowu hi wu lavaka. Namuntlha, hi ni swo tala ku tlula leswi Abrahama a a ri na swona. (Daniyele 12:4; Varhoma 11:33) Bibele yi tele hi vutivi bya “Muendli wa tilo ni misava.” Leswi hi swi dyondzaka swi endla leswaku hi rhandza Yehovha naswona swi hi pfuna leswaku hi n’wi xixima swinene. Rirhandzu ni xichavo leswi hi nga na swona eka Xikwembu swi hi susumetela leswaku hi xi yingisa. Loko hi endla tano, hi xiya ndlela leyi xi hi sirhelelaka ni ku hi katekisa ha yona naswona leswi swi endla leswaku hi va ni ntokoto lowu hi tiyisaka ripfumelo. Loko hi tirhela Yehovha hi mbilu hinkwayo, hi ta eneriseka, hi va ni ku rhula ni ntsako. (Pisalema 34:8; Swivuriso 10:22) Loko hi ya hi va ni vutivi ni ntokoto, swi ta endla leswaku vunghana bya hina na yena byi kula.
NDLELA LEYI ABRAHAMA A HAMBETEKE A VA MUNGHANA WA XIKWEMBU HA YONA
9, 10. (a) I yini leswi lavekaka leswaku vunghana byi tiya? (b) I yini leswi kombisaka leswaku Abrahama u hambete a va munghana wa Yehovha naswona a byi tlangela swinene vunghana lebyi?
9 Vunghana bya ntiyiso byi nga fanisiwa ni xuma xa nkoka. (Hlaya Swivuriso 17:17.) A byi fani ni bondlhela ro durha ro hoxa swiluva leri tirhiseriwaka ku khavisa ntsena. Byi fana ni xiluva xo saseka lexi lavaka mati ni ku khathaleriwa leswaku xi rhumbuka. Abrahama u hambete a va munghana wa Yehovha naswona a byi tlangela swinene vunghana lebyi. U swi endlise ku yini sweswo?
Vunghana byi fana ni xiluva xo saseka lexi lavaka mati ni ku khathaleriwa leswaku xi rhumbuka
10 Abrahama u hambete a chava Xikwembu ni ku tlhela a xi yingisa. Hi xikombiso, loko a ya eKanana ni ndyangu wakwe ni malandza ya yena, u hambete a pfumelela Yehovha leswaku a n’wi kongomisa loko a endla swiboho leswikulu ni leswitsongo. Loko Abrahama a ri ni malembe ya 99 naswona ka ha sele lembe leswaku Isaka a velekiwa, Yehovha u n’wi byele leswaku a yimbisa vavanuna hinkwavo endyangwini wakwe. Xana Abrahama u n’wi kanakanile Yehovha kumbe a ringeta ku kuma xivangelo xo ka a nga endli leswi a komberiweke swona? Doo, u tshembele eka Yehovha naswona u yingisile hi ‘siku rero.’
11. Ha yini Abrahama a karhatekile hi Sodoma na Gomora naswona Yehovha u n’wi pfune njhani?
11 Leswi minkarhi hinkwayo Abrahama a yingiseke Yehovha hambi ni le ka swilo leswitsongo, vunghana bya vona byi tiyile. A a titwa a ntshunxekile ku vulavula na Yehovha hi swilo hinkwaswo, hambi ku ri ku kombela mpfuno loko a ri ni swivutiso swo tika. Hi xikombiso, loko Yehovha a vule leswaku u ta lovisa miti ya Sodoma na Gomora, Abrahama u karhatekile swinene. Ha yini? A a chava leswaku vanhu vo lulama va ta dlayiwa ni lavo homboloka. Kumbexana a a vilerisiwa hi ntukulu wa yena Lota ni ndyangu wa yena, lava a va tshama eSodoma. Abrahama a a tshembela eka Yehovha, “Muavanyisi wa misava hinkwayo,” kutani hi ku titsongahata u vulavule na Yehovha hi leswi a swi n’wi vilerisa. Yehovha u n’wi lehisele mbilu munghana wa yena ni ku n’wi kombisa leswaku U ni musa. Yehovha u n’wi byele leswaku hambiloko a tisa vuavanyisi, u lavisisa vanhu vo lulama kutani a va ponisa.
12, 13. (a) Vutivi ni ntokoto swi n’wi pfune njhani Abrahama hi ku famba ka nkarhi? (b) I yini leswi kombisaka leswaku Abrahama a ri ni ripfumelo eka Yehovha?
12 Swi le rivaleni leswaku vutivi ni ntokoto hinkwawo lowu Abrahama a wu kumeke swi n’wi pfune leswaku a hambeta a va munghana wa Yehovha. Kutani hi ku famba ka nkarhi, loko Yehovha a kombela Abrahama leswaku a endla gandzelo hi n’wana wa yena, a a swi tiva leswaku Yehovha minkarhi hinkwayo u lehisa mbilu, u ni tintswalo, wa tshembeka naswona wa sirhelela. Abrahama a a tiyiseka leswaku Yehovha a nga lo cinca hi xitshuketa a va ni tihanyi! Ha yini hi vula tano?
13 Loko Abrahama a nga se siya malandza ya yena, u te: “Tshamani laha ni mbhongolo, kambe mina ni mufana hi lava ku tlhandlukela lahaya hi ya gandzela kutani hi ta tlhelela eka n’wina.” (Genesa 22:5) Abrahama a a vula yini? Xana a hemba loko a vula leswaku u ta vuya na Isaka, a ri karhi a swi tiva leswaku u ya endla gandzelo hi yena? Doo! Bibele yi vula leswaku Abrahama a a swi tiva leswaku Yehovha a nga swi kota ku pfuxa Isaka eka lava feke. (Hlaya Vaheveru 11:19.) Abrahama a a swi tiva leswaku Yehovha hi yena a nga n’wi nyika matimba yo veleka n’wana hambileswi yena na Sara se a va dyuhale swinene. (Vaheveru 11:11, 12, 18) Hikwalaho u swi xiyile leswaku xin’wana ni xin’wana xa koteka eka Yehovha. Abrahama a a nga swi tivi leswaku ku ta endleka yini hi siku rero. Kambe a a tshemba leswaku loko swi fanela, Yehovha u ta pfuxa n’wana wa yena leswaku switshembiso hinkwaswo swa Xikwembu swi ta hetiseka. Hi yona mhaka leyi Abrahama a vitaniwaka “tata wa hinkwavo lava nga ni ripfumelo.”
Abrahama a a tshemba leswaku loko swi fanela, Yehovha u ta pfuxa n’wana wa yena leswaku switshembiso hinkwaswo swa Xikwembu swi ta hetiseka
14. I mintlhontlho yihi leyi u langutanaka na yona loko u tirhela Yehovha naswona xikombiso xa Abrahama xi nga ku pfuna njhani?
14 Kambe, namuntlha Yehovha a nga hi kombeli leswaku hi endla gandzelo hi vana va hina, kambe u hi kombela leswaku hi yingisa milawu ya yena. Minkarhi yin’wana swi nga ha hi tikela ku twisisa leswaku ha yini a veke milawu yo karhi kumbe swi tika ku yi yingisa. Xana u titwa hi ndlela yoleyo? Van’wana swa va tikela ku chumayela. Kumbexana va ni tingana naswona swa va tikela ku vulavula ni vanhu lava nga va tiviki. Van’wana va chava ku va lava hambaneke ni vanhu van’wana entirhweni kumbe exikolweni. (Eksoda 23:2; 1 Vatesalonika 2:2) Loko u komberiwa ku endla xilo xo tika, anakanya hi xikombiso lexinene xa Abrahama xa ripfumelo ni xivindzi. Loko hi anakanyisisa hi swikombiso swa vavanuna ni vavasati vo tshembeka swi ta hi susumetela ku va tekelela ni ku tshinela eka Munghana wa hina, Yehovha.
VUNGHANA LEBYI TISAKA MIKATEKO
15. Ha yini hi tiyiseka leswaku Abrahama a nga tisolanga hi ku va a yingise Yehovha hi ku tshembeka?
15 Xana Abrahama u tshame a tisola hi ku yingisa milawu ya Yehovha? Bibele yi vula leswaku Abrahama u ‘fe a dyuhele swinene, a kurile naswona a enerisekile.’ (Genesa 25:8) Loko a ri ni malembe ya 175, Abrahama a anakanya hi vutomi bya yena ni ku titwa a enerisekile. Ha yini? Hikuva vunghana bya yena na Yehovha minkarhi hinkwayo a byi ri bya nkoka swinene eka yena. Kambe, loko hi dyondza hi leswaku Abrahama a a “kurile naswona a enerisekile,” leswi a swi vuli leswaku a a nga swi lavi ku hanya enkarhini lowu taka.
16. I yini leswi nga ta tsakisa Abrahama eParadeyisini?
16 Bibele yi vula leswaku Abrahama “a a rindzele muti lowu nga ni masungulo lama tiyeke, muti lowu muaki ni muendli wa wona ku nga Xikwembu.” (Vaheveru 11:10) Abrahama a a tshemba leswaku siku rin’wana u ta wu vona muti wolowo, Mfumo wa Xikwembu, wu fuma misava. Naswona u ta wu vona! Anakanya ndlela leyi Abrahama a nga ta tsaka ha yona ku hanya eparadeyisini laha misaveni ni ku ya emahlweni a tiyisa vunghana bya yena ni Xikwembu. U ta tsaka ku tiva leswaku xikombiso xa yena xa ripfumelo xi pfune malandza ya Xikwembu eka malembe yo tala! EParadeyisini u ta swi tiva leswaku gandzelo ra le Ntshaveni ya Moriya a ri fanekisela nchumu wun’wana wa nkoka swinene. (Vaheveru 11:19) Naswona u ta swi tiva leswaku ku vava loku a ku tweke loko a lunghiselela ku endla gandzelo hi n’wana wa yena Isaka ku pfune vanhu va timiliyoni lava nga ni ripfumelo ku twisisa ku vava loku Yehovha a ku tweke loko N’wana wa yena, Yesu Kreste, a va nkutsulo eka vanhu. (Yohane 3:16) Xikombiso xa Abrahama xi hi pfunile hinkwerhu leswaku hi wu tlangela swinene nkutsulo, ku nga xikombiso lexikulu xa rirhandzu!
17. Xana u tiyimisele ku endla yini naswona hi ta kambisisa yini eka xihloko lexi landzelaka?
17 Onge un’wana ni un’wana wa hina a nga tiyimisela ku tekelela ripfumelo ra Abrahama. Ku fana na yena, hi lava vutivi ni ntokoto. Loko hi ya hi dyondza hi Yehovha ni ku n’wi yingisa, hi ta vona ndlela leyi a hi katekisaka ni ku hi sirhelela ha yona. (Hlaya Vaheveru 6:10-12.) Onge Yehovha a nga va Munghana wa hina hilaha ku nga heriki! Eka xihloko lexi landzelaka, hi ta kambisisa swikombiso swinharhu leswi engetelekeke swa lava a va ri ni ripfumelo lava veke vanghana lavakulu va Xikwembu.
^ [1] (ndzimana 3) Eku sunguleni Abrahama na Sara a va vitaniwa Abrama na Sarayi. Kambe eka xihloko lexi, hi ta tirhisa mavito lawa Yehovha a va nyikeke wona hi ku famba ka nkarhi.


text:
INDONESIA
Nhlengeletano Leyi Nga Rivalekiki
KU SUKELA hi August 15 ku ya fikela eka 18, 1963, madzana ya vahuweleri emisaveni hinkwayo ni vaendzi lava humaka ematikweni yo hambanahambana ya 122 a va hlengeletane edorobeni ra Bandung, eWest Java. A va tele ku ta va eka Nhlengeletano leyi nge “Mahungu Lamanene Lama Nga Heriki,” ku nga nhlengeletano yo sungula ya matiko yo hambanahambana leyi khomeriweke eIndonesia.
Leswaku ku lunghiseleriwa xiendlakalo lexi, vamakwerhu a va fanele va hlula swiphiqo swo tala. Ndhawu leyi nhlengeletano a yi ta khomeriwa eka yona a yi fanele yi cinciwa kanharhu hikwalaho ka minkhuvo ya Siku ra ku tlangela Ntshunxeko wa tiko. Loko ku tlakuka ka minxavo ku endle leswaku valawuri va tlakusa mali ya swo famba ha swona hi tiphesente ta 400, vapfhumba van’wana va antswise endlelo ra vona leri tolovelekeke ra swo famba. Makwerhu un’wana u fambe masiku ya tsevu leswaku a ya enhlengeletanweni. Vapfhumba va 70 vo huma eSulawesi va fambe masiku ya ntlhanu hi le ndhawini ya byatso leswaku va ya enhlengeletanweni.
Enhlengeletanweni yoleyo, vapfhumba lava a va te eIndonesia a va tsake swinene loko va hlangana ni vamakwerhu lava humaka ematikweni man’wana, ku katsa ni swirho swimbirhi swa huvo leyi fumaka, ku nga Frederick Franz na Grant Suiter. Mupfhumba un’wana u te: “Vamakwerhu va vonaka va tsakile swinene; va tshama va ri karhi va hleka ni ku n’wayitela.”
A ku ri ni vanhu vo tlula 750 enhlengeletanweni naswona ku khuvuriwe vanhu va 34. Ronald Jacka u ri: “Nhlengeletano leyi, leyi nga rivalekiki yi endle leswaku vanhu vo tala lava tsakelaka va seketela ntiyiso. Yi endle leswaku vamakwerhu va kwalaho va hisekela ntirho wa Xikwembu.”
DYONDZA SWO TALA
Ha Yini Timbhoni ta Yehovha Ti Ya eTinhlengeletanweni Letikulu?
Lembe ni lembe, hi va ni tinhlengeletano tinharhu to hlawuleka. U nga vuyeriwa njhani eka tinhlengeletano leti?


text:
XALAMUKA! MAY 2015
Ntshembo Eka Lava Pfumalaka Makaya Ni Swisiwana
Bibele a yi hi byeli ntsena ndlela leyi lava pfumalaka makaya ni swisiwana va nga ta pfuniwa ha yona kambe yi tlhela yi vula ni nkarhi lowu swi nga ta herisiwa ha wona.
Asia
I swiphiqo swihi leswi matiko ya le Asia ma langutanaka na swona loko swi ta emhakeni ya ku dyondzisa ni ku sirhelela vaakatiko va wona? Xana vutlhari bya Bibele byi nga pfuna?
Ntshembo Eka Lava Pfumalaka Makaya Ni Swisiwana
Swiringanyeto leswi nga eBibeleni swi nga ku pfuna eka swa ekhonomi ni rihanyo.
Ku Dyondzisa Vana Leswaku Va Yingisa
Xana wena ni n’wana wa wena mi tshamela ku kanetana ivi n’wana ku va yena a vulaka rito ro hetelela? Swiringanyeto swa ntlhanu leswi nga ta ku pfuna.
“Xikwembu Xi Le Ku Hi Pfuneni Leswaku Hi Hlakarhela”
Vabohiwa vanharhu lava a va khomiwe hi 2004 exikolweni xa Beslan, va ri karhi va hlamusela ndlela leyi va pfunekeke ha yona leswaku va nga tshameli ku ehleketa hi maxangu wolawo.
Al-Khwarizmi
Muarabu loyi, loyi a hanyeke hi va-700 C.E. u endle nchumu lowu “tekiwaka wu ri wa nkoka swinene eka tidyondzo ta tinhlayo.”
Madzolonga
Xikwembu xi titwa njhani hi madzolonga? Xana vanhu va madzolonga va ta hundzuka?
Ku Voninga Ka Xihadyana Lexi Vuriwaka Bobtail Squid Xa Le Hawaii
Xihadyana lexi humesaka ku vonakala kambe ku nga ri leswaku xi vona kumbe ku voniwa.
Swin'wana Leswi Nga Kona Eka Website Leyi
Ku Endliwa Yini eHolweni Ya Mfumo?
Nghena endzeni u vona leswi endliwaka.
Ku Kombela Ni Ku Nkhensa
Kalebe u dyondze leswaku ku vula marito lawa, i swa nkoka.


text:
Dyondzo 34: Swakudya Leswintshwa
Xana wa swi tiva swilo leswi vanhu lava a va swi rhwalela laha hansi? Swi fana ni gamboko. A swi ri swo basa, swa xiphepherhele naswona a swi olova. Kambe a ku nga ri gamboko; a ku ri swakudya.
N’hweti a ya ha ku hela ku sukela loko Vaisrayele va humile aEgipta. A va ri emananga. Swakudya a swi nga nyawuli kwalaho, xisweswo vanhu a va gungula, va ku: ‘Loko Yehovha a a lo hi dlaya aEgipta. Laha a hi tshama kona a hi ri ni swakudya hinkwaswo leswi hi swi lavaka.’
Kutani Yehovha a ku: ‘Ndzi ta nisa swakudya swi huma etilweni.’ Naswona hileswi Yehovha a swi endleke. Hi xamundzuku wa kona loko Vaisrayele va vona swilo swo basa ehansi, va vutisana va ku: ‘I yini swilo leswi?’
Muxe a ku: ‘Leswi i swakudya leswi Yehovha a mi nyikeke swona.’ Vanhu va swi vitana MANNA. A swi nandziha ku fana ni makhekhe lama endliweke hi vulombe.
Muxe u byele vanhu a ku: ‘Rhwalelani ntsena leswi mi nga ta swi dya.’ A va hamba va swi rholela mixo wun’wana ni wun’wana. Kutani, loko dyambu ri hisa, manna leyi seleke ehansi a yi n’oka.
Nakambe Muxe u te: ‘A ku na munhu la nga ta siya manna a yi vekela mundzuku.’ Kambe van’wana a va yingisanga. Xana wa swi tiva leswi humeleleke? Hi xamundzuku wa kona manna leyi va yi siyeke a yi pfuka yi ri ni swivungwana naswona a yi sungula ku nun’hwa!
Hambiswiritano, a ku ri ni siku rin’we evhikini leri Yehovha a a va byela leswaku va rholela manna hi mpimo lowu phindhiweke kambirhi. Rero a ku ri siku ra vutsevu. Naswona Yehovha u va byele leswaku va dya va siyela ni siku leri landzelaka, hikuva a nge yi nisi hi siku ra vunkombo. Loko va veka manna ku fikela siku ra vunkombo, a yi nga boli naswona a yi nga nun’hwi! Leri a ku ri singita rin’wana!
Malembe hinkwawo lawa Vaisrayele va ma heteke emananga, Yehovha a a va wundla hi manna.
Eksoda 16:1-36; Tinhlayo 11:7-9; Yoxuwa 5:10-12.
Swivutiso
- Exifanisweni, i yini leswi vanhu va swi rholelaka ehansi, naswona swi vuriwa yini?
- Hi swihi swiletelo leswi Muxe a swi nyikeke vanhu malunghana ni ku rholela manna?
- Xana Yehovha u byele vanhu leswaku va endla yini hi siku ra vutsevu, naswona ha yini?
- Hi rihi singita leri endliweke hi Yehovha loko manna yi hlayiseriwa siku ra vunkombo?
- Xana Yehovha u phamele vanhu manna nkarhi wo tanihi kwihi?
Swivutiso swo engetela
- Hlaya Eksoda 16:1-36 na Tinhlayo 11:7-9.
Xana Eksoda 16:8 yi hi dyondzisa yini malunghana ni ku xixima lava hlawuriweke hi moya leswaku va rhangela evandlheni ra Vukreste?
Xana Vaisrayele a va hamba va tsundzuxiwa njhani siku ni siku leswaku va titshega hi Yehovha loko va ri emananga?
Hi yihi nhlamuselo yo fanekisela leyi nyikeriweke hi Yesu malunghana ni manna, naswona hi vuyeriwa njhani hi “xinkwa [lexi] xo huma etilweni”?
- Hlaya Yoxuwa 5:10-12.
Xana Vaisrayele va yi dye malembe mangani manna, sweswo swi va ringe njhani, naswona hi dyondza yini emhakeni leyi?


text:
XIPHEMU 7
A Ku Ri Mani Yesu?
Yehovha u rhumele Yesu emisaveni. 1 Yohane 4:9
Loko hi lava ku tsakisa Yehovha, ku ni munhu un’wana wa nkoka loyi hi faneleke hi n’wi yingisa. Loko Yehovha a nga si vumba Adamu, u sungule hi ku vumba xivumbiwa xa matimba xa moya ematilweni.
Hi ku famba ka nkarhi, Yehovha u endle leswaku xivumbiwa lexi xi velekiwa eBetlehema hi wanhwana la vitaniwaka Mariya. N’wana yoloye u thyiwe vito leri nge Yesu.—Yohane 6:38.
Loko Yesu a ri laha misaveni u kombise timfanelo ta Xikwembu hi ndlela leyi hetisekeke. A a ri ni musa, rirhandzu naswona a a ngheneka. Handle ko chava, u dyondzise vanhu ntiyiso hi Yehovha.
Yesu a a endla leswinene kambe a a vengiwa. 1 Petro 2:21-24
Yesu u tlhele a hanyisa vanhu lava vabyaka ni ku pfuxa vanhu van’wana lava a va file.
Varhangeri va vukhongeri a va venga Yesu hikwalaho ka leswi a paluxeke tidyondzo ta vona ta mavunwa ni tindlela ta vona to biha.
Varhangeri va vukhongeri va kucetele Varhoma leswaku va ba Yesu va tlhela va n’wi dlaya.
DYONDZA SWO TALA
Yesu Kreste I Mani?
Kuma leswaku ha yini Yesu a file. Leswi nkutsulo wu nga swona ni leswi Yesu a swi endlaka sweswi.


text:
NDZIMA YA VUMAKUMEMBIRHI-MBIRHI
U Tshame A Tshembekile Hambiloko A Langutane Ni Miringo
1, 2. Xana Petro a a langutele yini loko Yesu a vulavula eKapernawume, kambe i yini lexi humeleleke?
PETRO a a honolele vayingiseri va Yesu. A va ri esinagogeni eKapernawume. Kaya ra Petro a ri ri emutini wolowo; ntirho wakwe wo phasa tinhlampfi a wu endlela kwalaho eribuweni ra Lwandle ra Galeliya; vo tala va vanghana vakwe, maxaka ni van’wamabindzu lava a va toloveleke a va tshama kwalaho. A swi kanakanisi leswaku Petro a swi navela hi mbilu hinkwayo leswaku vanhu va laha a a tshama kona va xixima Yesu hilaha a a n’wi xixima hakona va tlhela va tsaka na yena hilaha a a tsake hakona loko a dyondza hi Mfumo wa Xikwembu eka mudyondzisi lonkulu. Kambe sweswo a swi nga ta humelela hi siku leri Yesu a wu endzeleke ha rona muti wa Kapernawume.
2 Vanhu vo tala va tshike ku n’wi yingisa. Van’wana a va ri eku gunguleni va kaneta rungula ra Yesu. Lexi nga heta Petro matimba, i ndlela leyi van’wana va vadyondzisiwa va Yesu va anguleke ha yona. Swikandza swa vona a swi nga ha wu kombisi ntsako lowu a va ri na wona loko va dyondza hi swilo swa nkoka ro sungula ni ntsako lowu a va ri na wona loko va dyondza ntiyiso. Sweswi, a va vonaka va hlundzukile. Van’wana va vule leswaku mhaka ya Yesu yi tsema nhlana. Leswi a va nga ha swi lavi ku n’wi yingisa, va hume esinagogeni va tlhela va tshika ku n’wi landzela.—Hlaya Yohane 6:60, 66.
3. Xana ripfumelo ra Petro ri n’wi pfune leswaku a endla yini eka minkarhi yo hlayanyana?
3 Wolowo a ku ri nkarhi wo tika eka Petro ni vaapostola-kulobye. Petro a a nga swi twisisanga hi ku helela leswi Yesu a swi vuleke siku rero. A swi kanakanisi leswaku na yena u swi vonile leswaku loko leswi Yesu a swi vuleke swi nga hlamuseriwi, swi nga tikomba swi khunguvanyisa. Kambe, xana Petro a a ta endla yini? Phela a ku nga ri ro sungula ripfumelo rakwe eka N’wini wakwe ri ringiwa; naswona a ku nga ri ro hetelela. A hi voneni ndlela leyi ripfumelo rakwe ri n’wi pfuneke ha yona leswaku a langutana ni swiphiqo sweswo ni leswaku a tshama a tshembekile.
U Tshame A Tshembekile Hambiloko Van’wana Va Fularhela Yesu
4, 5. Xana Yesu a a endle swilo leswi vanhu a va nga swi ehleketi hi ndlela yihi?
4 Minkarhi yo tala Petro a a hlamarisiwa hileswi Yesu a a swi vula. Nkarhi na nkarhi, N’wini wakwe a vula ni ku endla swilo leswi vanhu a va nga swi ehleketi. Hi xa tolo xa kona, a ha ku phamela vanhu va magidi swakudya hi singita. Endzhaku ka sweswo, vanhu volavo va ringete ku n’wi endla hosi. Kambe u hlamarise vo tala loko a ala kutani a byela vadyondzisiwa vakwe leswaku va nghena exikepeni va ya eKapernawume. Hi vusiku byebyo, loko vadyondzisiwa vakwe va ri karhi va tluta, Yesu u tlhele a va hlamarisa hi ku famba ehenhla ka mati hi nkarhi lowu a ku ri ni xidzedze eLwandle ra Galeliya, a dyondzisa Petro nkoka wo va ni ripfumelo.
5 Nimixo, va kume leswaku ntshungu wu va landzele hi le tlhelo ka nambu. Kambe ntshungu wolowo a wu lava leswaku Yesu a tlhela a wu phamela swakudya hi singita, a wu nga lavi swakudya swa moya. Yesu u wu tshinyile hikwalaho ka sweswo. (Yoh. 6:25-27) Loko Yesu a fika esinagogeni eKapernawume u ye emahlweni ni bulo rero naswona u tlhele a endla leswi vanhu a va nga swi langutelanga hi ku ya emahlweni a va dyondzisa ntiyiso lowu a wu nga olovi ku wu twisisa kambe wu nga wa nkoka.
6. Xana Yesu u vule xifaniso xihi, naswona vayingiseri vakwe va angule njhani?
6 Yesu a a lava leswaku ntshungu wolowo wu nga n’wi tivi tanihi munyiki wa swakudya swa nyama kambe wu n’wi tiva tanihi munyiki wa swakudya swa moya leswi humaka eka Xikwembu, loyi vutomi ni rifu rakwe swi nga pfula ndlela ya leswaku vanhu va kuma vutomi lebyi nga heriki. Kutani u vulavule hi xifaniso lexi eka xona a ti faniseke ni mana, xinkwa lexi a xi huma etilweni esikwini ra Muxe. Loko van’wana va n’wi kaneta, u tirhise xifaniso lexi twisisekaka, a hlamusela leswaku i swa nkoka ku dya nyama yakwe ni ku nwa ngati yakwe leswaku va kuma vutomi. Laha hi kona laha timhaka ti nga sungula ku biha kona. Van’wana va te: “Mhaka leyi yi tsema nhlana; i mani la nga yi yingisaka?” Vo tala va vadyondzisiwa va Yesu va tshike ku n’wi landzela. *—Yoh. 6:48-60, 66.
7, 8. (a) I yini leswi Petro a a nga si swi twisisa hi ntirho wa Yesu? (b) Xana Petro u xi hlamule njhani xivutiso xa Yesu lexi a xi ya eka vaapostola?
7 Xana Petro a a ta endla yini? Swi nga ha endleka leswaku na yena ma n’wi pfilunganyile marito ya Yesu. A a nga swi twisisi leswaku Yesu u fanele a fa leswaku a ta hetisisa ku rhandza ka Xikwembu. Xana Petro na yena u ringekile lerova a navela ku siya Yesu hilaha vadyondzisiwa van’wana va endleke hakona siku rero? A swi tano; kambe ku ni nchumu wun’wana wa nkoka lowu nga endla leswaku Petro a nga fani ni ntshungu wolowo. Hi wihi nchumu wa kona?
8 Yesu u hundzulukele eka vaapostola vakwe kutani a ku: “N’wina a mi swi lavi ku famba, a hi swona ke?” (Yoh. 6:67) Loko a vulavula, vaapostola vakwe hinkwavo va 12 a va n’wi yingisile, kambe i Petro loyi a nga hlamula. Minkarhi yo tala a ku hlamula yena. Swi nga ha endleka leswaku Petro a ku ri yena lonkulu eka vona. Eswiyin’weni swo tala hi yena loyi a a tala ku vulavula; swi tikomba onge a a nga kanakani ku vula leswi a swi ehleketaka. Emhakeni leyi, leswi a swi ri emianakanyweni yakwe a ku ri xivutiso lexi, lexi nga rivalekiki lexi nge: “Hosi, xana hi ta ya eka mani? Hi wena u nga ni marito ya vutomi lebyi nga heriki.”—Yoh. 6:68.
9. Xana Petro u tshame a tshembekile eka Yesu hi ndlela yihi?
9 Xana marito wolawo a ma yi khumbi mbilu ya wena? Ripfumelo leri Petro a a ri na rona eka Yesu ri n’wi pfune leswaku a hlakulela mfanelo ya nkoka, ku nga vutshembeki. Petro u swi vone kahle leswaku Yesu a ku ri yena ntsena Muponisi loyi a vekiweke hi Yehovha nileswaku Yesu a a ponisa vanhu hileswi a swi vulaka, ku nga leswi a a swi dyondzisa malunghana ni Mfumo wa Xikwembu. A a swi tiva leswaku hambiloko ku ri ni leswi a a nga swi twisisi hi Yesu, a ku ri hava laha a a ta ya kona loko a lava ku amukeriwa hi Xikwembu ni ku kuma mikateko ya vutomi lebyi nga heriki.
Hi fanele hi tshembeka eka tidyondzo ta Yesu hambiloko ti vula leswi hambaneke ni leswi a hi langutele swona kumbe leswi hi swi tsakelaka
10. Xana hi nga ku tekelela njhani ku tshembeka ka Petro?
10 Xana yoleyo hi yona ndlela leyi na wena u titwaka ha yona? Lexi twisaka ku vava hileswaku vo tala namuntlha va vula leswaku va rhandza Yesu kambe va n’wi landzula loko va langutane ni miringo. Ku tshembeka eka Kreste swi lava leswaku na hina hi titwa hi ndlela leyi Petro a a titwa ha yona hi tidyondzo ta yena. Hi fanele hi ti dyondza, hi ti twisisa hi tlhela hi hanya ha tona—hambiloko ti nga ri hi ndlela leyi a hi ti langutele ha yona. Hi nga va ni ntshembo wa vutomi lebyi nga heriki lebyi Yesu a lavaka leswaku hi byi kuma ntsena loko hi tshama hi tshembekile.—Hlaya Pisalema 97:10.
U Tshame A Tshembekile Hambiloko A Nyikiwe Ndzayo
11. Yesu u fambe ni valandzeri vakwe hi ndlela yihi? (Nakambe vona nhlamuselo ya le hansi.)
11 Endzhakunyana ka sweswo, Yesu u teke riendzo ro leha ni vaapostola vakwe swin’we ni vadyondzisiwa van’wana va ya en’walungwini. Ntshava ya Herimoni leyi a yi funengetiwe hi gamboko, en’walungwini wa Tiko leri Tshembisiweke, minkarhi yin’wana a wu yi vona ematini ya wasi ya Lwandle ra Galeliya. Loko va ya va ri karhi va tshinela, ntshava yoleyo a yi vonaka yi ri yikulu, ngopfu-ngopfu loko va ri karhi va gonya switsunga va kongoma eswimitanini leswi nga ekusuhi na Khezariya wa Filipi. * Loko va ri ekusuhi ni Tiko leri Tshembisiweke hi le dzongeni, Yesu u vutise valandzeri vakwe xivutiso xa nkoka.
12, 13. (a) Ha yini Yesu a a lava ku tiva leswaku mintshungu yi ri hi yena mani? (b) Xana Petro u ri kombise njhani ripfumelo ra xiviri eka marito lawa a ma byeleke Yesu?
12 U te: “Xana mintshungu yi ri ndzi mani?” Nakambe hi nga vona Petro hi tihlo ra mianakanyo loko a honolele Yesu, a vona musa, matimba ni vutlhari lebyi N’wini wakwe a nga na byona. Yesu a a lava ku twa leswi vayingiseri vakwe va nga ta swi vula eka leswi va nga swi vona ni ku swi twa. Loko vadyondzisiwa vakwe va n’wi hlamula, va n’wi byele ndlela leyi vanhu van’wana a va n’wi teka ha yona. Kambe a a lava ku twa leswi engetelekeke. Xana ni vaapostola vakwe a va n’wi teka hi ndlela yoleyo? U tlhele a va vutisa a ku: “Kambe, n’wina mi ri ndzi mani?”—Luka 9:18-20.
13 Nakambe, Petro hi yena loyi a nga rhanga a hlamula. U swi vule hi ku kongoma leswi vo tala lava a va ri kwalaho a va swi ehleketa. U te: “U Kreste, N’wana wa Xikwembu lexi hanyaka.” Anakanya ndlela leyi Yesu a a n’wayitela ha yona loko a ri karhi a bumabumela Petro. Yesu u tsundzuxe Petro leswaku a hi munhu loyi a nga endla leswaku ntiyiso lowu wa nkoka wu dzika eka lava hakunene va nga ni ripfumelo, kambe i Yehovha Xikwembu. Petro u kote ku xiya yin’wana ya mintiyiso ya nkoka swinene leyi Yehovha a a nga si yi paluxa, ku nga vukona bya Mesiya kumbe Kreste loyi se a ku ri khale a tshembisiwile!—Hlaya Matewu 16:16,17.
14. Yesu u nyike Petro malunghelo wahi?
14 Kreste loyi, hi yena loyi vuprofeta bya khale byi nga vula leswaku i ribye leri vaaki va nga ta ri bakanya. (Ps. 118:22; Luka 20:17) Hi ku pfumelelana ni vuprofeta byebyo, Yesu u vule leswaku Yehovha a a ta simeka vandlha ehenhla ka ribye rero kumbe ehenhla ka ribye lerikulu leri Petro a ha ku paluxeriwa rona. Kutani u nyike Petro vutihlamuleri bya nkoka evandlheni rero. A nga n’wi endlanga a va lonkulu eka vaapostola lavan’wana hilaha van’wana va ehleketaka hakona kambe u n’wi nyike vutihlamuleri byo tala. U nyike Petro “xilotlelo xa mfumo.” (Mat. 16:19) A ku ta va ntirho wa Petro ku nyika vanhu va tinxaka tinharhu to hambana-hambana ntshembo wo nghena eMfun’weni wa Xikwembu—vo sungula a ku ta va Vayuda, ivi ku landzela Vasamariya kutani ku hetelela Vamatiko kumbe vanhu lava nga riki Vayuda.
15. I yini leswi endleke leswaku Petro a tshinya Yesu, naswona u n’wi tshinye a ku yini?
15 Hambiswiritano, endzhakunyana Yesu u vule leswaku lava nyikiwaka swo tala ku ta laviwa swo tala eka vona naswona ntiyiso wa marito wolawo wu vonake emhakeni ya Petro. (Luka 12:48) Yesu u ye emahlweni a paluxa mintiyiso ya nkoka malunghana na Mesiya, ku katsa ni mhaka ya ku xaniseka ni ku fa kakwe loku a ku ta endleka ku nga ri khale eYerusalema. Loko Petro a twa sweswo u ve ni gome. Hiloko a ya na yena etlhelweni kutani a sungula ku n’wi tshinya, a ku: “Titsetselele, Hosi; khombo leri ri nga ka ri nga ku weli nikatsongo.”—Mat. 16:21, 22.
16. Xana Yesu u n’wi lulamise njhani Petro naswona hi yihi ndzayo ya nkoka leyi hinkwerhu hi nga yi kumaka eka marito ya Yesu?
16 Petro u titwe a vulavule kahle, kambe nhlamulo ya Yesu yi n’wi hlamarisile. Yesu u hundzuluke a languta Petro ni vadyondzisiwa lavan’wana—lava na vona a va anakanya leswaku Petro u vulavule kahle—kutani a ku: “Yana endzhaku ka mina, Sathana! U xikhunguvanyiso eka mina, hikuva a wu ehleketi miehleketo ya Xikwembu, kambe u ehleketa miehleketo ya vanhu.” (Mat. 16:23; Mar. 8:32, 33) Ku ni ndzayo ya nkoka leyi hinkwerhu hi nga yi kumaka emaritweni ya Yesu. Swa olova swinene ku vona onge leswi vanhu va swi vulaka i swa nkoka ku tlula leswi Xikwembu xi swi vulaka. Ku landzela mianakanyo ya vanhu swi nga endla leswaku hi hetisisa xikongomelo xa Sathana ku ri ni xa Xikwembu hambiloko hina hi vona onge ho pfuna. Xana Petro u angule njhani?
17. Xana Yesu a a vula yini loko a byela Petro a ku, “yana endzhaku ka mina”?
17 Petro a a swi tiva leswaku Yesu a a nga vuli swona leswaku yena i Sathana Diyavulosi. Phela Yesu a nga vulavulanga na Petro onge hiloko a vulavula na Sathana. Eka Sathana Yesu u te: “Suka”; kambe eka Petro u te: “Yana endzhaku ka mina.” (Mat. 4:10) Yesu a nga n’wi fularhelanga muapostola loyi a a vone timfanelo letinene eka yena, kambe u lulamise vonelo leri hoxeke leri Petro a a ri na rona. Swi le rivaleni leswaku Petro a a fanele a tshika ku va emahlweni ka N’wini wakwe tanihi xikhunguvanyiso, kambe a va endzhaku kakwe tanihi mulandzeri wakwe.
Loko hi amukela ndzayo hi ku titsongahata hi tlhela hi dyondza eka yona hi ta ya emahlweni hi va ni vuxaka lebyinene na Yesu Kreste ni Tata wakwe, Yehovha Xikwembu
18. Xana Petro u kombise vutshembeki hi ndlela yihi naswona hi nga n’wi tekelela njhani?
18 Xana Petro u sungule ku kanetana na Yesu kumbe a n’wi hlundzukela? A nga swi endlanga sweswo; u amukele ndzayo hi ku titsongahata. Hi ndlela yoleyo, u tlhele a kombisa ku tshembeka kakwe. Hinkwavo lava landzelaka Kreste minkarhi yin’wana swi ta boha leswaku va nyikiwa ndzayo. Hi nga hambeta hi tshinela ekusuhi na Yesu Kreste ni Tata wakwe Yehovha Xikwembu ntsendze loko hi amukela ndzayo hi ku titsongahata naswona hi dyondza eka yona.—Hlaya Swivuriso 4:13.
Ku Tshembeka Kakwe Ku N’wi Vuyerisile
19. Xana Yesu u vule mhaka yihi leyi hlamariseke vanhu vo tala naswona Petro a nga va a tibyele yini?
19 Endzhakunyana ka sweswo, Yesu u tlhele a vula mhaka yin’wana leyi hlamariseke vo tala, u te: “Ndzi tiyisile ndzi ri eka n’wina, ku ni van’wana lava yimeke laha lava nga ta ka va nga ri nantswi rifu nikatsongo va nga si rhanga va vona N’wana wa munhu a ta emfun’weni wakwe.” (Mat. 16:28) A swi kanakanisi leswaku marito lawa ma endle leswaku Petro a lava ku tiva swo tala. Xana Yesu a a vula yini hi marito lawa? Kumbexana leswi Petro a ha ku nyikiwa ndzayo, swi nga ha endleka leswaku a a tibyela leswaku a nge ri nantswi lunghelo rero.
20, 21. (a) Hlamusela xivono lexi Petro a xi voneke. (b) Xana bulo leri a ri ri kona exikarhi ka vanhu lava a va ri exivonweni ri n’wi pfune njhani Petro leswaku a vona leswaku a a hoxisile?
20 Hambiswiritano, endzhaku ka vhiki, Yesu u teke Yakobo, Yohane na Petro a tlhandluka na vona “entshaveni leyi tlakukeke”—kumbexana va ye eNtshaveni ya Herimoni leyi a ku ri tikhilomitara ta 25 ku ya eka yona. Kumbexana se a ku ri vusiku, tanihi leswi vavanuna lavanharhu a va khomiwa hi vurhongo. Loko Yesu a ri karhi a khongela ku humelele nchumu wun’wana lowu endleke leswaku va xalamuka.—Mat. 17:1; Luka 9:28, 29, 32.
21 Yesu u sungule ku cinca va n’wi langutile. Xikandza xakwe xi sungule ku vangama kukondza xi fana ni dyambu. Tinguvu takwe ti basa hi ku hatima. Ku humelele vanhu van’wana vambirhi va ri na Yesu, un’wana a a yimela Muxe kasi loyi un’wana a a yimela Eliya. Va bule na yena “hi ku famba ka yena loku a nga ta ku hetisisa eYerusalema”—ku nga ku fa ni ku pfuxiwa kakwe. Hakunene Petro a a hoxisile loko a ehleketa leswaku Yesu u fanele a titsetselela!—Luka 9:30, 31.
22, 23. (a) Xana Petro u hisekile ni ku va ni musa hi ndlela yihi? (b) Petro, Yakobo na Yohane va tlhele va kuma lunghelo rihi rin’wana hi vusiku byebyo?
22 Petro u titwe a boheka ku hoxa xandla eka xiendlakalo lexi, lexi nga tolovelekangiki. A swi vonaka onge Muxe na Eliya va hambanisiwa na Yesu. Hiloko Petro a ku: “Muleteri, i swinene leswaku hi va laha, kutani hi pfumelele hi dzima mintsonga yinharhu, wun’wana wu va wa wena, wun’wana wu va wa Muxe, wun’wana wu va wa Eliya.” Vayimeri volavo va Yehovha lava nga humelela exivonweni kambe va nga fa khale a va nga lavi mintsonga. Petro na yena a a nga swi tivi leswi a a swi vula. Xana a wu swi naveli ku fana ni wanuna loyi, loyi a a hiseka a tlhela a va ni musa?—Luka 9:33.
23 Hi vusiku byebyo, Petro, Yakobo na Yohane va tlhele va kuma lunghelo rin’wana. Loko va ha ri entshaveni yoleyo va rhendzeriwe hi papa. Epapeni rero ku twakale rito ra Yehovha Xikwembu! A ri ku: “Loyi i N’wananga, loyi a hlawuriweke. N’wi yingiseni.” Xivono lexi xi fike emakumu kutani va sala na Yesu entshaveni.—Luka 9:34-36.
24. (a) Xana xivono lexi xi n’wi vuyerise njhani Petro? (b) Xana hina namuntlha hi nga vuyeriwa njhani eka xivono lexi?
24 Hakunene xivono xexo i xa nkoka eka Petro ni le ka hina! Endzhaku ka makume ya malembe, Petro u tsale hi lunghelo leri a veke na rona vusiku byebyo ra ku va un’wana wa “timbhoni ta ku vona hi mahlo ku vangama kakwe lokukulukumba,” entiyisweni u vone Yesu a ri Hosi eMfun’weni wa le matilweni lowu tlakukeke. Xivono xexo xi tiyisekise byin’wana bya vuprofeta byo tala lebyi nga eRitweni ra Xikwembu xi tlhela xi tiyisa ripfumelo ra Petro eka miringo leyi a a ha ta langutana na yona. (Hlaya 2 Petro 1:16-19.) Ni le ka hina xi nga endla leswi fanaka, ntsendze loko hi tshama hi tshembekile eka N’wini wa hina loyi Yehovha a n’wi hlawuleke leswaku a hi rhangela, hi dyondza eka yena, hi amukela ndzayo ni nkongomiso lowu a hi nyikaka wona hi tlhela hi n’wi landzela siku ni siku hi ku titsongahata.
^ ndzim. 6 Leswaku ntshungu lowu a wu ri esinagogeni a wu nga ri na ripfumelo swi vonaka kahle loko hi xiya ndlela leyi ntshungu wolowo wu anguleke ha yona eka leswi Yesu a nga swi vula ni le ka leswi wona wu nga swi vula esikwini leri nga hundza loko wu vula leswaku Yesu i muprofeta wa Xikwembu.—Yoh. 6:14.
^ ndzim. 11 Ku suka eribuweni ra Lwandle ra Galeliya, ntlawa wolowo wu fambe riendzo ra tikhilomitara ta 50 wu suka eka kwalomu ka timitara ta 210 ku suka ehansi ka vuandlalo bya lwandle ku ya eka 350 wa timitara ku ya ehenhla, naswona a wu famba hi le swifundzheni leswi nga saseka hi ntumbuluko.


text:
Armagedoni—Nyimpi Ya Xikwembu Leyi Nga Ta Herisa Tinyimpi Hinkwato
Armagedoni—Nyimpi Ya Xikwembu Leyi Nga Ta Herisa Tinyimpi Hinkwato
“Va swi teka ku ri nchumu wo biha swinene ku dlaya munhu-kuloni; hikwalaho, eka vona nyimpi i nchumu lowu nga twisisekiki ni lowu nyenyetsaka, lowu ririmi ra vona ri nga riki na rona rito ro yi hlamusela.”—LEYI I NDLELA LEYI RIXAKA RIN’WANA RA VANHU LAVA TSHAMAKA ETIKWENI RA GREENLAND LAVA VURIWAKA VAINUIT VA HLAMUSERIWEKE HA YONA HI MUVALANGI WA LE TIKWENI RA NORWAY LA VURIWAKA FRIDTJOF NANSEN HI 1888.
XANA u kona munhu loyi a a nga ta swi tsakela ku tshama etikweni leri nyimpi yi nga “nchumu lowu nga twisisekiki ni lowu nyenyetsaka”? Xana u kona munhu loyi a nga yi naveliki misava leyi eka yona ku nga hava rito leri vulaka nyimpi hileswi tinyimpi ti nga riki kona? Misava yo tano yi nga ha tekiwa yi ri norho, ngopfu-ngopfu loko hi tshemba leswaku yi nga tisiwa hi matshalatshala ya vanhu.
Hambiswiritano, eka vuprofeta byin’wana bya Esaya, Xikwembu hi xoxe xi tshembisa ku tisa misava yo tano. Byi ri: “Va ta fula mabanga ya vona ma va swikomu ni mafumu ya vona ma va swikhutulo. Tiko a ri nge tlakuseli tiko rin’wana banga, naswona a va nge he dyondzi nyimpi.”—Esaya 2:4.
Leswaku xitshembiso lexi xi kota ku hetiseka, swi le rivaleni leswaku misava ya namuntlha yi boheka ku cinca swinene hikuva masocha ya yona ya kwalomu ka 20 wa timiliyoni ma le ku lweni sweswi naswona ku ni tinyimpi ta kwalomu ka 20 leti lwiwaka sweswi. A swi fanelanga swi hi hlamarisa leswaku Yehovha Xikwembu xa matimba hinkwawo, u ta boheka ku nghenelela etimhakeni ta vanhu. Ku nghenelela koloko ka Yehovha ku ta fikelela nhlohlorhi ya kona eka xiendlakalo lexi Bibele yi xi vulaka Armagedoni.—Nhlavutelo 16:14, 16.
Hambileswi emalembeni ya sweswinyana rito leri nge “Armagedoni” ri tirhisiweke ku vula nyimpi ya misava hinkwayo ya matlhari ya nyutliya, xihlamusela-marito xin’wana xi vula nhlamuselo ya xisekelo ya rito leri hi ndlela leyi: “I ndhawu leyi eka yona ku nga ta lweriwa nyimpi leyikulu yo hetelela exikarhi ka vandla leri lwelaka leswinene ni vandla leri lwelaka leswo biha.” Xana vandla leri lwelaka leswinene ri ta kala ri hlula vandla leri lwelaka leswo biha, kumbe nyimpi yoleyo i ntsheketo ntsena?
Swi nga hi khutaza ku tiva leswaku Bibele yi tshamela ku vulavula hi ku herisiwa ka vubihi. Mupisalema u profete a ku: “Vadyohi va ta herisiwa emisaveni. Loko ku ri lavo homboloka, a va nge he vi kona.” (Pisalema 104:35) Buku ya Swivuriso yi ri: “Lavo lulama hi vona lava nga ta tshama emisaveni, naswona lava va pfumalaka xisandzu hi vona lava nga ta sala eka yona. Loko ku ri lavo homboloka, va ta dlayiwa emisaveni; kasi loko ku ri vaxengi, va ta tsuvuriwa eka yona.”—Swivuriso 2:21, 22.
Bibele yi tlhela yi swi veka erivaleni leswaku lavo homboloka a va nge byi tshiki hi ku olova vulawuri bya vona; hi yona mhaka leyi ku lavekaka leswaku Xikwembu xi teka goza ro herisa vubihi hinkwabyo, ku katsa ni tinyimpi. (Pisalema 2:2) Vito leri nge Armagedoni leri Bibele yi ri tirhisaka ku hlamusela nyimpi leyi yo hlawuleka ra faneleka swinene.
Tinyimpi Ta Nkarhi Lowu Hundzeke Leti Lweriweke eKusuhi Ni Muti Wa Megido
Rito leri nge “Armagedoni” ri vula “Ntshava ya Megido.” Muti wa khale wa Megido swin’we ni Rivala ra Yizriyele leri wu rhendzeleke, swi ni matimu ya khale swinene ya tinyimpi letikulu. N’wamatimu Eric H. Cline u vule leswi ebukwini yin’wana: “Ematin’wini hinkwawo, muti wa Megido ni Rivala ra Yizriyele a ku ri tindhawu to lwela tinyimpi leti hoxeke xandla eka nhluvuko lowu nga kona namuntlha.”—The Battles of Armageddon.
Hilaha Cline a vuleke hakona, tinyimpi leti lwiweke ekusuhi ni muti wa Megido hakanyingi a ti ri tikulu swinene. Masocha ya mfumo wa Mongol lowu hluleke matiko yo tala swinene eAsia hi lembe-xidzana ra vu-13, wu hluriwe ro sungula erivaleni leri. Ekusuhi ni muti wa Megido, masocha ya le Great Britain lama a ma rhangeriwa hi Ndhuna-nkulu Edmund Allenby ma hlule masocha ya tiko ra Turkey hi nkarhi wa nyimpi yo sungula ya misava. N’wamatimu un’wana wa timhaka ta tinyimpi u vule leswaku nyimpi yoleyo leyi Allenby a yi hluleke, i “yin’wana ya leti tekeke nkarhi wo koma swinene ni leyikulu ematin’wini hinkwawo.”
Tinyimpi letikulu ta le Bibeleni na tona ti lweriwe ekusuhi ni muti wa Megido. Muavanyisi Baraka u hlule mavuthu ya Vakanana lawa a ma rhangeriwa hi Sisera emutini wolowo. (Vaavanyisi 4:14-16; 5:19-21) Gidiyoni ni ntlawa lowutsongo wa vavanuna va 300, u hlule vuthu lerikulu ra Vamidiyani ekusuhi ni muti wolowo. (Vaavanyisi 7:19-22) Hosi Sawulo ni n’wana wakwe Yonathani va fele ekusuhi ni Ntshava ya Gilbowa loko mavuthu ya Vafilisita ma hlule vuthu ra Vaisrayele.—1 Samuwele 31:1-7.
Leswi muti wa Megido ni rivala leri nga ekusuhi na wona a swi ri endhawini leyinene leyi a yi vuyerisa mavuthu lama lwaka, ku lwiwe tinyimpi to tala kwalaho eka malembe lama tlulaka 4 000 lama hundzeke. N’wamatimu un’wana u hlayele tinyimpi ta kwalomu ka 34 leti lweriweke kwalaho!
A swi kanakanisi leswaku matimu ya muti wa Megido swin’we ni leswi ndhawu yoleyo a yi faneleka swinene ku lwela eka yona swi endleke leswaku rito leri nge “Armagedoni” ri tirhisiwa hi ndlela yo fanekisela. Hambileswi rito leri ri humelelaka kan’we ntsena eBibeleni, mongo wa rona ebukwini ya Nhlavutelo wu swi veka erivaleni leswaku nyimpi ya Armagedoni yi ta byi khumba ngopfu vutomi bya vanhu hinkwavo emisaveni.
Leswi Bibele Yi Swi Vulaka Hi Nyimpi Ya Armagedoni
Hambileswi tinyimpi to tala ta nkarhi lowu hundzeke leti lweriweke ekusuhi ni muti wa Megido a ti ri letikulu swinene, ku hava ni yin’we ya tona leyi heriseke vubihi. I ntiyiso leswaku a ku si tshama ku va ni vandla ra leswinene leri lweke ni vandla ra leswo biha hi ku helela. Kutani swa fanela leswi nyimpi yo tano yi faneleke yi sunguriwa hi Xikwembu. Swi hilaha Yesu a tshameke a vula hakona leswaku “munhu lonene a nga kona, handle ka un’we, ku nga Xikwembu.” (Luka 18:19) Ku engetela kwalaho, Bibele yi vula hi ku kongoma leswaku Armagedoni i nyimpi ya Xikwembu.
Buku ya Bibele ya Nhlavutelo yi vula leswaku ‘tihosi ta misava hinkwayo leyi akiweke’ ti ta hlengeleteriwa “nyimpi ya siku lerikulu ra Xikwembu xa Matimba Hinkwawo.” (Nhlavutelo 16:14) Rungula leri ra vuprofeta ri ya emahlweni ri ku: “Hiloko ma ti hlengeletela endhawini leyi vuriwaka Har–Magedoni hi Xiheveru,” kumbe Armagedoni. * (Nhlavutelo 16:16) Endzhakunyana, buku ya Nhlavutelo yi hlamusela leswaku “tihosi ta misava ni mavuthu ya tona” va ta “[hlengeletana] leswaku va lwa nyimpi ni loyi a gadeke hanci swin’we ni vuthu ra yena.” (Nhlavutelo 19:19) Mugadi loyi wa hanci i Yesu Kreste.—1 Timotiya 6:14, 15; Nhlavutelo 19:11, 12, 16.
Xana hi nga gimeta hi ku yini hileswi vuriwaka hi tindzimana leti? Hi nga gimeta hi ku vula leswaku Armagedoni i nyimpi leyi nga ta va kona exikarhi ka Xikwembu ni vanhu lava nga xi yingisiki. Ha yini Yehovha ni N’wana wakwe Yesu Kreste va fanele va lwa nyimpi yo tano? Xivangelo xin’wana hileswi Armagedoni yi nga ta “lovisa lava onhaka misava.” (Nhlavutelo 11:18) Ku engetela kwalaho, yi ta tisa misava yo rhula, ku nga ‘misava leyintshwa leyi hi yi rindzeleke hi ku ya hi xitshembiso xa Xikwembu,’ laha ku nga ‘ta va ni ku lulama eka yona.’—2 Petro 3:13.
Ha Yini Nyimpi Ya Armagedoni Yi Laveka?
Xana swa ku tikela ku twisisa leswaku ha yini Yehovha, “Xikwembu xa rirhandzu” a hlawule N’wana wakwe, “Hosana ya ku Rhula” leswaku a lwa enyimpini yoleyo? (2 Vakorinto 13:11; Esaya 9:6) A swi kanakanisi leswaku ku tiva swikongomelo swa vona swi ta ku pfuna u twisisa xivangelo xa kona. Buku ya Tipisalema yi hlamusela Yesu tanihi nhenha leyi gadeke hanci. U lwela yini? Mupisalema u vula leswaku Kreste u famba “hi ndlela ya ntiyiso ni ku titsongahata ni ku lulama.” U lwa hikwalaho ka leswi a rhandzaka vululami naswona a vengaka vubihi.—Pisalema 45:4, 7.
Hilaha ku fanaka, Bibele yi hlamusela leswi Yehovha a nga ta swi endla hikwalaho ka vubihi lebyi a byi vonaka byi endleka laha misaveni namuntlha. Muprofeta Esaya u tsarile: “Kutani Yehovha a swi vona, a swi bihile ematihlweni ya yena leswi vululami a byi nga ri kona. Hiloko a ambala ku lulama ku va nguvu ya mahakatimba ya nsimbi, ni xihuku xa ku ponisa enhlokweni yakwe. Ku tlula kwalaho, u vehele tinguvu ta ku rihisela ti va swiambalo, a titsondzela hi ku hiseka ku va nguvu yo pfumala mavoko.”—Esaya 59:15, 17.
Loko ka ha fuma vanhu vo homboloka, vanhu vo lulama va nge vi ni ku rhula ni nsirhelelo. (Swivuriso 29:2; Eklesiasta 8:9) I ntiyiso leswaku a hi nge swi koti ku tshikisa vanhu vo homboloka ku endla swilo swo biha. Hikwalaho, ku rhula loku nga heriki ni vululami swi ta va kona ntsena loko se ku herisiwe vanhu vo homboloka. Solomoni u tsarile: “Lowo homboloka i nkutsulo eka loyi a lulameke.”—Swivuriso 21:18.
Leswi Xikwembu xi nga Muavanyisi, hi nga tiyiseka leswaku ndlela yin’wana ni yin’wana leyi xi nga ta avanyisa lavo homboloka ha yona yi ta va leyi lulameke. Abrahama u vutisile: “Xana Muavanyisi wa misava hinkwayo a nge endli leswi lulameke?” Eka nhlamulo ya kona, Abrahama u dyondze leswaku minkarhi hinkwayo Yehovha u lulamile! (Genesa 18:25) Ku tlula kwalaho, Bibele ya hi tiyisekisa leswaku Yehovha a nga swi tsakeli ku lovisa munhu wo homboloka; kambe sweswo u swi endla hikwalaho ka leswi ku nga hava xin’wana lexi a nga xi endlaka.—Ezekiyele 18:32; 2 Petro 3:9.
Yi Tekele eNhlokweni Nyimpi Ya Armagedoni
Xana hi ta va hi ri etlhelo ra mani enyimpini leyi leyikulu? Hi ntumbuluko vunyingi bya hina hi nga vula leswaku hi ta va etlhelo ra vandla leri lwelaka leswo lulama. Kambe hi nga tiyiseka njhani hi sweswo? Muprofeta Sofaniya wa hi khutaza: “Lavani ku lulama, lavani ku rhula.” (Sofaniya 2:3) Muapostola Pawulo u vule leswaku ku rhandza ka Xikwembu hileswaku “vanhu va mixaka hinkwayo va ponisiwa naswona va fikelela vutivi lebyi kongomeke bya ntiyiso.”—1 Timotiya 2:4.
Goza ro sungula leri hi faneleke hi ri teka leswaku hi kota ku ponisiwa i ku dyondza ntiyiso malunghana na Yehovha ni xikongomelo xakwe xo herisa misava yo homboloka. Goza ra vumbirhi i ku hanya hi leswo lulama leswaku Xikwembu xi hi amukela ni ku hi sirhelela.
Entiyisweni, loko hi teka magoza lawa ya nkoka, hi ta yi langutela hi mahlo-ngati nyimpi ya Armagedoni leyi hakunene yi nga ta herisa tinyimpi ta vanhu. Loko nyimpi yoleyo yi herile, vanhu etindhawini hinkwato va ta teka nyimpi tanihi nchumu lowu nga twisisekiki ni lowu nyenyetsaka. “A va nge he dyondzi nyimpi.”—Esaya 2:4.
[Nhlamuselo ya le hansi]
^ ndzim. 17 Leswaku u kuma nhlamuselo ya loko Armagedoni yi ri ndhawu ya xiviri, vona xihloko lexi nge “Swivutiso Swa Vahlayi,” eka tluka 31.
[Nkomiso eka tluka 5]
Armagedoni yi vuriwa ku nghenelela ka Xikwembu etimhakeni ta vanhu
[Xifaniso eka tluka 6]
Muti wa Megido
[Xifaniso eka tluka 6]
Gidiyoni ni vavanuna vakwe va hlurile enyimpini leyikulu ekusuhi ni muti wa Megido
[Xifaniso eka tluka 6, 7]
Loko nyimpi ya Armagedoni yi herile, vanhu etindhawini hinkwato va ta teka nyimpi tanihi nchumu lowu nga twisisekiki ni lowu nyenyetsaka
[Xifaniso eka tluka 8]
Goza ro sungula leri hi faneleke hi ri teka leswaku hi kota ku ponisiwa i ku dyondza ntiyiso malunghana na Yehovha ni xikongomelo xakwe


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Nehemiya 4:1-23
4 Hi ku hatlisa loko Sanibalati+ a twa leswaku hi pfuxa rirhangu, a hlundzuka+ naswona a vona a dyoheriwe ngopfu, kutani a hambeta a hlekula+ Vayuda.2 Hiloko a ku eka vamakwavo+ ni vandla ra nyimpi ra Samariya, ina, u sungule ku vula a ku: “Xana Vayuda lava vo tsana va endla yini? Xana va nga titshemba? Xana va ta endla xitlhavelo?+ Xana va ta heta hi siku rin’we? Xana va ta pfuxa maribye enhulwini ya thyaka+ kasi ma tshwile?”3 Tobiya+ lowa Muamone+ a a ri etlhelo ka yena, kutani a ya emahlweni a ku: “Loko nhlati+ yo khandziya eka leswi va swi akaka, kunene yi ta mbundzumuxa rirhangu ra vona ra maribye.”4 Hi yingise,+ Wena Xikwembu xa hina, hikuva hi hundzuke xihlekulo;+ naswona u tlherisela ndzhukano+ wa vona enhlokweni ya vona, kutani u va nyiketa va phangiwa etikweni ra vukhumbi.5 U nga tshuki u funengeta xihoxo+ xa vona ni xidyoho xa vona emahlweni ka wena. Xi nga tshuki xi herisiwa, hikuva va khunguvanyise vaaki.6 Kutani hi hambeta hi aka rirhangu, rirhangu hinkwaro ri hlangana ku ya fika exikarhi hi ku tlakuka, vanhu va ya emahlweni va va ni mbilu ya ku tirha.+7 Hi ku hatlisa loko Sanibalati+ na Tobiya+ ni Vaarabiya+ ni Vaamone+ ni Vaaxidodo+ va twa leswaku rirhangu ra Yerusalema ri lunghisiwile ku ya emahlweni, hikuva vangwa a ri sungule ku siviwa, va hlundzuka ngopfu.8 Hinkwavo ka vona va endla xikhiri+ xa ku ta va ta lwa na Yerusalema, leswaku va ndzi karhata.9 Kambe hi khongele+ Xikwembu xa hina, naswona hi endle leswaku va rindziwa vusiku ni nhlikanhi.10 Kutani Yuda a sungula ku vula a ku: “Matimba ya murhwali wa ndzhwalo+ ma khunguvanyekile, naswona ku ni thyaka ro tala ngopfu;+ hina ha tsandzeka ku aka ehenhla ka rirhangu.”11 Ku tlula kwalaho, swirha swa hina swi hambeta swi ku: “A va nge swi tivi+ naswona a va nge swi voni kukondza hi fika exikarhi ka vona, kunene hi ta va dlaya, hi yimisa ntirho.”12 Kuteloko Vayuda lava va tshamaka ekusuhi na vona va fika, va hi byela ka khume va ku: “[Va ta tlhandluka] va huma etindhawini hinkwato leti n’wina mi vuyelaka eka hina ha tona.”13 Hiloko ndzi veka vavanuna eswiyengeni leswi swi nga le hansi swa ndhawu leyi yi nga endzhaku ka rirhangu etindhawini leti pfulekeke, kutani ndzi veka vanhu va yima hi mindyangu ya vona va khome mabanga ya vona,+ matlhari+ ya vona ni mavurha ya vona.14 Loko ndzi vona ku chava ka vona, hiloko ndzi pfuka hi nkarhi wolowo kutani ndzi byela lava va nga exiyin’weni xa le henhla+ ni vafumi lava nga khomela+ ni vanhu hinkwavo ndzi ku: “Mi nga va chavi.+ Vekani Yehovha lonkulu+ ni La chavisekaka+ emianakanyweni ya n’wina; mi lwela vamakwenu,+ vana va n’wina va vanhwanyana ni vasati va n’wina ni makaya ya n’wina.”15 Hi ku hatlisa loko valala va hina va twa leswaku ha swi tiva, leswaku Xikwembu xa ntiyiso xi pfilunganye makungu+ ya vona nileswaku hinkwerhu ka hina hi tlhelele erirhangwini, un’wana ni un’wana entirhweni wakwe,16 ina, ku sukela esikwini rero ku ya emahlweni, xiphemu xa majaha+ ya mina a xi ri karhi xi endla ntirho naswona xiphemu lexin’wana a xi khome matlhari, switlhangu ni mavurha ni tinguvu ta mahakatimba ya nsimbi;+ tihosana+ a ti ri endzhaku ka yindlu hinkwayo ya Yuda.17 Loko ku ri vaaki va rirhangu ni lava va rhwalaka ndzhwalo, un’wana ni un’wana a a ri karhi a tirha hi voko rin’we kasi hi voko+ lerin’wana a khome nseve.+18 Vaaki a va lunghekile, un’wana ni un’wana hi banga esengeni rakwe,+ loko va ri karhi va aka;+ naswona loyi a yimbaka nanga+ a a ri etlhelo ka mina.19 Hiloko ndzi byela vanhu va xiyimo xa le henhla ni vafumi+ lava nga khomela ni vanhu hinkwavo ndzi ku: “Ntirho i wukulu naswona wu tele, hi hangalakile ehenhla ka rirhangu, hi le kule ni le kule.20 Endhawini leyi mi nga ta twa mpfumawulo wa nanga mi ri eka yona, kwalaho hilaha mi nga ta hlengeletana kona eka hina. Xikwembu xa hina hi xona xi nga ta hi lwela.”+21 Loko ha ha tirha, xiphemu xa vona lexin’wana a xi khome matlhari, ku sukela loko vurhonga byi tlhandluka ku fikela loko tinyeleti ti huma.22 Handle ka sweswo, hi nkarhi wolowo ndzi byele vanhu ndzi ku: “Vavanuna a va hete vusiku kwalaho, un’wana ni un’wana ni mutirhi wakwe, exikarhi ka Yerusalema,+ va fanele va va varindzi va hina nivusiku, va va vatirhi ninhlikanhi.”23 Loko ku ri mina+ ni vamakwerhu+ ni vatirhi+ va mina ni vanhu lava va rindzaka+ lava a va ri endzhaku ka mina, a hi nga hluvuli tinguvu ta hina, un’wana ni un’wana a tamele nseve+ hi voko rakwe ra xinene.


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Tipisalema 16:1-11
Miktami ya Davhida.16 Oho Xikwembu, ndzi hla yise hikuva ndzi tu mbele eka wena.+2 Ndzi byele Yehovha ndzi ku: “U Yehovha; vunene bya mina, a ndzi byi endleli wena,+3 Kambe i bya vakwetsimi lava nga emisaveni.Ntsako wa mina hinkwawo wu le ka vona, ni le ka lavakulu.”+4 Switlhavi swa tala eka lava, loko ku ri ni munhu wo karhi, va n’wi sala endzhaku hi xihatla.+A ndzi ri chululi gandzelo ra vona ra swakunwa swa ngati,+Naswona a ndzi ma rhwali mavito ya vona hi milomu+ ya mina.5 Yehovha i xiphemu xa xiavelo+ xa mina ni xinwelo+ xa mina.U khoma vuhlolotwana bya mina swi tiya.6 Tingoti ta ku pima ti ndzi pimele tindhawu letinene.+Kunene, swilo leswi ndzi nga na swona ndza swi rhandza.7 Ndzi ta nkhensa Yehovha, la ndzi nyikeke xitsundzuxo.+Kunene, nivusiku tinso ta mina ti ndzi lulamisile.+8 Ndzi veke Yehovha emahlweni ka mina nkarhi hinkwawo.+Hikuva u le vokweni ra mina ra xinene, a ndzi nge tsekatsekisiwi.+9 Hikokwalaho mbilu ya mina ya tsaka, ni ku vangama ka mina ku voyamele eku tsakeni.+Nakambe, nyama ya mina yi ta tshama yi sirhelelekile.+10 Hikuva a wu nge wu tshiki moyaxiviri wa mina eSheol.+A wu nge n’wi pfumeleli la tshembekeke wa wena a vona mugodi.+11 U ta ndzi tivisa ndlela ya vutomi.+Ku tsaka hi ku eneriseka ku le xikandzeni+ xa wena;Ku ni ntsako evokweni ra wena ra xinene hi masiku.+


text:
Ndlela Leyi U Nga Vuyeriwaka Ha Yona Eka Broxara Leyi
Broxara leyi yi ta ku pfuna leswaku u tiphina hi ku dyondza hi ku kongoma eRitweni ra Xikwembu ku nga Bibele. Matsalwa lama nga emakumu ka ndzimana yin’wana ni yin’wana ma kombisa laha u nga kumaka tinhlamulo eBibeleni ya wena ta swivutiso leswi tsariweke hi marito yo dzwihala.
Loko u ri karhi u hlaya tindzimana ta le Bibeleni, anakanya hi ndlela leyi ti swi hlamulaka ha yona swivutiso leswi. Mbhoni yin’wana ni yin’wana ya Yehovha yi ta tsakela ku ku pfuna leswaku u twisisa nhlamuselo ya Matsalwa.—Hlaya Luka 24:32, 45.
Xiya: Minkandziyiso hinkwayo leyi boxiweke eka broxara leyi yi kandziyisiwa hi Timbhoni ta Yehovha.
DYONDZA SWO TALA
Leswi Endlekaka Eka Dyondzo Ya Bibele
Emisaveni hinkwayo, Timbhoni ta Yehovha ti tiviwa hi ku fambisela vanhu dyondzo ya Bibele ya mahala. Hlalela ndlela leyi yi fambisiwaka ha yona.


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Mikiya 2:1-13
2 “Khombo eka lava va bohaka makungu ya leswo biha, ni lava va endlaka swo biha, emasangwini ya vona!+ Va swi endla eku vonakaleni ka nimixo,+ hikuva swi le matimbeni ya voko ra vona.+2 Va navele masimu kutani va ma teka;+ ni tindlu, va ti teka; va dyelele munhu la tiyeke emirini ni ndyangu wakwe,+ munhu swin’we ni ndzhaka yakwe.+3 “Hikokwalaho Yehovha u te, ‘Maswivo, ndyangu+ lowu ndzi wu anakanyela khombo+ leri n’wina mi nga ta ka mi nga susi tinhamu+ ta n’wina eka rona, lerova a mi nge fambi hi ku titlakusa;+ hikuva i nkarhi wa khombo.+4 Esikwini rero munhu u ta mi hlekula,+ kunene u ta rila xirilo, xirilo lexikulu.+ Munhu u ta boheka ku vula a ku: “Kunene hi tekeriwile!+ Xiphemu xa vanhu va mina wa xi hundzula.+ Vona ndlela leyi a xi susaka ha yona eka mina! Loyi a nga tshembekiki u n’wi avela masimu ya hina.”5 Hikokwalaho a wu nge vi na yena munhu loyi a hoxaka ntambhu, hi vuhlolotwana,+ enhlengeletanweni ya Yehovha.6 N’wina mi nga tshuki mi humesa marito.+ Vona va humesa marito. A va nge ma humesi marito malunghana ni swilo leswi. Ku tsongahatiwa a ku nge suki.+7 “‘Xana ka vuriwa, Wena yindlu ya Yakobe,+ va ku: “Xana moya wa Yehovha wu pfumala ku eneriseka, kumbe, xana leyi i mintirho ya yena?”+ Xana marito ya mina a ma endli leswinene+ eka loyi a fambaka hi ku lulama?+8 “‘Tolo vanhu va mina va suke va yima va ri nala lonkulu.+ N’wina mi susa xin’wetsin’wetsi lexikulu emahlweni ka nguvu, eka lava va hundzaka va ri ni ntshembo, ku fana ni lava va vuyaka enyimpini.9 Mi hlongola vavasati va vanhu va mina endlwini leyi wansati a yi tsakelaka swinene. Mi susa ku vangama ka mina eka vana va yena,+ hilaha ku nga riki na makumu.+10 Suka u yima u famba,+ hikuva leyi a hi yona ndhawu yo wisela eka yona.+ Hikwalaho ka leswi a nga tengangiki,+ ku ni ku fayetela; ntirho wa ku fayetela wa vava.+11 Loko munhu loyi a fambaka hi mheho ni mavunwa, a vule mavunwa, a ku:+ “Ndzi ta ma humesa ma wela eka wena malunghana ni vhinyo ni swakunwa leswi pyopyaka,” kunene na yena u ta vula marito eka vanhu lava.+12 “‘Kunene ndzi ta hlengeleta Yakobe, hinkwenu ka n’wina;+ kunene ndzi ta hlengeleta lava va seleke va Israyele.+ Ndzi ta va veka hi vun’we, kukota ntlhambi etshangeni, kukota ntlhambi emadyelweni ya wona;+ va ta ba huwa swin’we ni vanhu.’+13 “Kunene loyi a boxaka u ta humelela emahlweni ka vona:+ entiyisweni va ta boxa. Va ta hundza enyangweni, kutani va huma ha yona.+ Hosi ya vona yi ta hundza emahlweni ka vona, Yehovha a ri emahlweni ka vona.”+


text:
1Aniko Moya wa womba ngu kutsanisa ti to ka masiku awa ma tako vamwane va na hambana ni likholo, ve londeta mimoya yo kanganyisa ni tigondo ta vasathane. 2Ngu mhaka ya kukanganyiswa ngu vamakuhu, avava livhalo lawe li nga vekwa txivango ngu simbi yo hiswa: 3Vona va na tsimbisa kutekana; va na tsimbisa kudya sakudya so kari na kasi Txizimu ngu txona txi nga si vanga kufela ku si txi amukelwa ngu kubonga ngu va va kholwako ni kuziva ditshuri. 4Nguko sotshe si Txizimu txi nga si vanga nza sinene; ku walo txi txi fanelako kunyenywa, ngako hi txi txi amukela ngu kubonga. 5Ngu konaho ka mkombelo ni dipswi da Txizimu, sotshe si sawulekisilwe. 6Ngako u txi txhamusela timhaka tiya ka vanathu, u na va u di mdhiyakoni wa mnene wa Jesu Kristu, awu a dyiswako ngu mapswi a likholo ni gondo ya yinene, ayi u yi londetelako ngu kale. 7Kambe nyenya mabhulo o hambana ni likholo i ku sihunga tiso sa sikosana. Ti tolovete wukhongeli. 8Nguko ku ti toloveta ka mithumo ya mmidi ku vhuna ka kudotho, kasi ku ti toloveta ka mithumo ya wukhongeli ku vhuna ka totshe, nguko kuna ni txithembiso txa wutomi wa konkuwa ni wa mbimo yi yi tako. 9Dipswi diya di tsani, futsi di ni fanelo ya kuamukeleka ka votshe. 10Nguko txigelo txa kuthuma kwathu ni kulwa kwathu ngu ti to hi vekile kuthemba kwathu ka Txizimu txi txi hanyako, atxi i ku Muhanyisi wa votshe vathu, ngutungutu avale va ku ni likholo. 11Atiya ngu tona u fanelako ku leletela ni kugondisa. 12Ku nga ve ni mthu wo dhelela tanga ya wuzambi wako, aniko, kuhambana nito, ku laveka u va txikombiso masoni ka makholwa, amu ka kutxhumayela dipswi, amu ka mahanyelo, amu ka lirando, amu ka likholo, amu ka kubasa mbilu. 13Na u txi rinzela kubwaka kwangu, ti ningetele amu ka kugonda dibhuku, amu ka kulaya, amu ka kugondisa. 14U nga sakane ngu txiningo txi u ku natxo, atxi u nga amukeliswa ditshiku diya vahombe va dibanza va nga womba mapswi a ku ku phaxa, ve ku sanzeka manza. 15Atiya ngu tona u fanelako ku ti veketa hakhana. Atiya ngu tona u fanelako kutsanisela ka tona. U txi hanyisa tiya, kukula kwako ka mithumo ya yinene ku na ti komba ka votshe. 16Ti wonele upune, u txi xola ni gondo yi u gondisako. Tsana ka sona, ngukusa ngako u txi maha toneto, u na ti hanyisa awe ni va va ku engisako.
Copyright
Learn More


text:
VANTSHWA VA VUTISA
I Yini Leswi Ndzi Faneleke Ndzi Swi Tiva Hi Ku Xanisiwa Hi Timhaka Ta Masangu?—Xiyenge 2: Ndlela Leyi U Nga Hlakarhelaka Ha Yona
Ku lwisana ni ku titwa nandzu
Vanhu vo tala lava xanisiwaka hi timhaka ta masangu va khomiwa hi tingana. Va nga ha titwa nandzu hikwalaho ka swona. Karen loyi a nga ni malembe ya 19 loyi a xanisiweke hi timhaka ta masangu exikarhi ka malembe ya 6 na 13, u ri: “Nchumu wo tika lowu ndzi lwisanaka na wona i ku titwa nandzu. Ndzi tivutisa leswaku, ‘Ha yini ndzi pfumelele ku xanisiwa nkarhi wo leha?’”
Loko na wena u titwa hi ndlela yoleyo, xiya leswi landzelaka:
Miri ya vana ni ndlela leyi va titwaka ha yona a swi lunghekelanga ku endla timhaka ta masangu. A va swi tivi leswaku ku endla timhaka ta masangu swi katsa yini. Leswi vulaka leswaku a hi nandzu wa vona loko va xanisiwa.
Minkarhi yo tala vana va tshemba vanhu lavakulu naswona va kanganyisiwa hi ku olova, sweswo swi endla leswaku va nga sirheleleki. Buku leyi nge The Right to Innocence yi ri: “Lava xanisaka vanhu i vakanganyisi lavakulu naswona n’wana u va a nga sirhelelekanga eka vukanganyisi bya vona.”
Loko n’wana a ri karhi a xanisiwa a nga ha va ni ku navela ka timhaka ta masangu. Loko sweswo swi endlekile eka wena, tiyiseka leswaku i ndlela leyi miri wa wena wu titwaka ha yona loko wu khomiwa hi ndlela yo karhi. Leswi a swi vuli leswaku a wu lunghekele ku endla timhaka ta masangu ni munhu loyi a ku xaniseke kumbe u ni nandzu hikwalaho ka swona.
Xiringanyeto: Anakanya hi n’wana loyi u n’wi tivaka loyi sweswi a nga ni malembe lawa a wu ri na wona loko u xanisiwa. Tivutise, ‘Xana swi ta va swinene ku vona n’wana yoloye nandzu loko a xanisiwa?’
Karen u anakanye hi mhaka yoleyo hi nkarhi lowu a komberiwe ku langutela vana vanharhu, loyi un’wana wa vona a ri ni malembe ya kwalomu ka 6—ku nga malembe lawa Karen a a ri na wona loko a sungula ku xanisiwa. U ri: “Ndzi xiye ndlela leyi n’wana a nga kanganyisekaka ha yona eka malembe wolawo, ku nga leswi ndzi humeleleke.”
Ntiyiso wa mhaka: Muxanisi hi yena a faneleke a voniwa nandzu, ku nga ri wena. Bibele yi ri: “Vuhomboloki bya lowo homboloka byi ta va ehenhla ka yena.”—Ezekiyele 18:20.
Ndlela leyi swi vuyerisaka ha yona ku vulavula ni munhu un’wana
Ku vulavula ni munhu lonkulu loyi u n’wi tshembaka hi ku xanisiwa ka wena swi nga ku pfuna. Bibele yi ri: “Nakulorhi wa ntiyiso u ni rirhandzu nkarhi hinkwawo, naswona i makwerhu la velekiweke loko ku ri ni maxangu.”—Swivuriso 17:17.
Swa twisiseka ku titwa u sirhelelekile loko u nga vulavuli hi leswi nga ku endlekela. Kumbexana loko u miyela swi ku sirhelela leswaku u nga ha xanisiwi. Nilokoswiritano, loko u miyela a wu nge wu kumi mpfuno.
Nhwanyana un’wana la vuriwaka Janet, la nga ni malembe ya 23, u xiye leswaku ku vulavula hi ku xanisiwa ka yena swi n’wi pfunile. U ri: “Loko ndza ha ri ntsongo ndzi xanisiwe hi timhaka ta masangu hi munhu loyi ndzi n’wi tivaka ndzi tlhela ndzi n’wi tshemba, kambe a ndzi vulanga nchumu hi swona ku ringana malembe yo tala. Kambe loko ndzi ta va ndzi vulavule na mhani hi mhaka leyi, ndzi titwe ndzi rhuliwe ndzhwalo.”
Janet wa swi twisisa leswaku ha yini van’wana swi va tikela ku vulavula hi ku xanisiwa ka vona. U ri: “Ku xanisiwa hi timhaka ta masangu a hi mhaka yo olova yo vulavula hi yona. Kambe ku miyela ka mina swi ndzi vavisile. A swi ta va swi antswile loko a ndzi vulavule hi mhaka yoleyo hi nkarhi wolowo.”
“Nkarhi wa ku horisa”
Ku xanisiwa ku nga onha mianakanyo ya wena—hi xikombiso, u nga ha titwa u nga pfuni nchumu kumbe u vona onge u hanyela ntsena ku tsakisa vanhu van’wana hi timhaka ta masangu. Sweswi rivala hi mavunwa wolawo, leswaku u ta vuyeriwa eka “nkarhi wa ku horisa.” (Eklesiasta 3:3) I yini lexi nga ku pfunaka ku endla tano?
Hlaya Bibele. Bibele yi ni mianakanyo ya Xikwembu, leyi nga ni ‘matimba . . . yo wisetela swilo leswi simekiweke swi tiya’—leswi katsaka mianakanyo ya ku titwa u nga ri nchumu. (2 Vakorinto 10:4, 5) Hi xikombiso, hlaya u tlhela u anakanyisisa hi matsalwa lama landzelaka: Esaya 41:10; Yeremiya 31:3; Malakiya 3:16, 17; Luka 12:6, 7; 1 Yohane 3:19, 20.
Khongela. Loko u titwa u nga pfuni nchumu kumbe u titwa nandzu, “lahlela ndzhwalo wa wena eka Yehovha” hi xikhongelo. (Pisalema 55:22) U ta ku pfuna!
Vakulu va vandlha. Vavanuna lava va Vakreste va leteriwe leswaku va fana ni “ndhawu ya ku tifihla emhehweni ni vutumbelo exidzedzeni.” (Esaya 32:2) Va nga ku pfuna leswaku u va ni langutelo lerinene hi wena ni ku va u rivala hi leswi ku humeleleke kutani u ya emahlweni ni vutomi bya wena.
Tihlanganisi ni vanhu lavanene. Xiya vavanuna ni vavasati lava nga Vakreste lava nga xikombiso lexinene. Vona ndlela leyi va hanyisanaka ha yona. Hi ku famba ka nkarhi, u ta swi vona leswaku a hi vanhu hinkwavo lava xanisaka lava va vulaka leswaku va va rhandza.
Nhwanyana un’wana la vuriwaka Tanya loyi a nga ni malembe ya 18, u swi vonile sweswo. Ku sukela evuhlangini byakwe, u xanisiwile hi timhaka ta masangu hi vavanuna vo hambanahambana. U ri: “Vavanuna lava a ndzi va toloverile hi vona lava ndzi xaniseke.” Hi ku famba ka nkarhi, Tanya u swi vonile leswaku va kona vavanuna lava nga ni rirhandzu ra ntiyiso. U swi vone njhani leswi?
A a ri ni vanghana va Vakreste lava cateke lava nga xikombiso lexinene, leswi n’wi pfuneke ku cinca langutelo rakwe. U ri: “Ndzi vone leswaku a hi vavanuna hinkwavo lava nga vaxanisi. Nuna u sirhelele nsati wakwe, ku nga leswi Xikwembu xi swi lavaka.” *—Vaefesa 5:28, 29.
^ ndzim. 27 Loko u langutana ni swiphiqo swo fana ni ntshikilelo lowukulu, ku dya ngopfu, ku tivavisa, ku tirhisa swidzidziharisi, ku nga etleli kumbe ku ehleketa hi ku tidlaya, u ta va u endla kahle loko u lava mpfuno eka dokodela la nga ni ntokoto.
DYONDZA SWO TALA
I Yini Leswi Ndzi Faneleke Ndzi Swi Tiva Hi Ku Xanisiwa Hi Timhaka Ta Masangu?—Xiyenge 1: Switsundzuxo
Ku ni tindlela tinharhu leti nga ku pfunaka ku papalata ku xanisiwa hi timhaka ta masangu.


text:
Wikipedia:Tutorial
Haku amukela · Tutorial · Cheatsheet · FAQ · Swikomba-ndlela · Mpfuno · Tafula ra mpfuno · Media copyright questions · Tafula ra Swikombo
Vuleteri hita kululamisa eka Wikipediya - Wa amukeriwa!
Wikipediya i incyclopediya le yi lulamisiwa hi ku hlengela laha na wena unga hlengaka vitivi bya wena kona. Vuleteri lebyi byi ta ku pfuna kuva mu Wikipediya.
Matluka lama landzelaka ma ta bula hi swi hlawulekisi swa Wikipediya, ma nyikela swi tsundzuxo eka vusasekisi na matsalele ya timhaka, Vuxokoxoko hi vanhu va muganga wa Wikipediya, ku engeta kwalaho ma ta hlamusela swi nawana swa Wikipediya na mintoloveto ya kona.
Lebyi i vuleteri byo olova, a hi buku yo hlamusela vuenti. Loko u lava vuxokoxoko byo antwsa, landzela minkongomiso yo ya eka matluka manwana lama yelanaka na mhaka leyi. Leswaku u hlaya matluka lawa hinkarhi lowu fanaka, unga ma pfula eka tifasitere tinwana eka inthaneti ya wena.
Kuni minkongomiso yo ya eka matluka ya "Mabokisi ya sava" laha unga dyondzaka hi kuringeta kona. Ringeta swilo swo hambana-hambana naswona uti phina! ku hava loyi anga ta ku karhata eka matluka lawa.
Xiya leswaku: Vuleteri lebyi u tirhisa vuhleri bya tluka lebyi tolovelekeke, loko u pfurile unghena laha wikipediyeni ivi u cince minhlawulo ya wena, minkongomiso yinga va etindhzawini to hambana eka tluka ra wena.


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Hosiya 3:1-5
3 Yehovha a ya emahlweni a ku eka mina: “Tlhela u famba, u ya rhandza wansati la rhandziwaka hi nakulobye,+ loyi a endlaka vuoswi, ku fana ni le ka rirhandzu ra Yehovha eka vana va Israyele+ loko va hundzulukela eka swikwembu swin’wana,+ va rhandza swimbundzwa swa mukhusu wa madiriva.”+2 Ndzi tixavele yena hi swiphemu swa silivhere swa 15+ ni mpimo wa homere wa maxalana ni xiphemu xa mpimo wa homere xa maxalana.3 Kutani ndzi ku eka yena: “U ta tshama u ri wa mina masiku yo tala.+ U nga tshuki u endla vumbhisa,+ u nga tshuki u va wa wanuna un’wana;+ na mina ndzi ta va wa wena.”4 Hikuva ku ringana masiku yo tala vana va Israyele va ta tshama va nga ri na hosi,+ va nga ri na hosana, va nga ri na xitlhavelo,+ va nga ri na phuphu, va nga ri na efodi+ ni terafimi.+5 Endzhaku ka sweswo vana va Israyele va ta vuya, kunene va ta lava Yehovha Xikwembu xa vona,+ na Davhida hosi ya vona;+ kunene va ta ta eka Yehovha va rhurhumela+ ni le ka vunene bya yena exiphen’wini xo hetelela xa masiku.+


text:
Xana Bibele Ya Ha Ya eMahlweni Yi Cinca Vutomi Bya Wena?
“Mi hundzuka hi ku hundzula mianakanyo ya n’wina.”—VARHOMA 12:2.
TINSIMU: 61, 52
1-3. (a) I yini leswi nga ha hi tikelaka ku swi cinca endzhaku ko khuvuriwa? (b) I swivutiso swihi leswi hi nga tivutisaka swona loko swi hi tikela ku endla nhluvuko hilaha a hi swi langutele hakona? (Vona swifaniso leswi nga eku sunguleni ka xihloko lexi.)
KEVIN a ri ni malembe yo tala a ri karhi a gembula, a dzaha, a ri xidakwa naswona a tirhisa swidzidziharisi. [1] (Vona nhlamuselo ya le hansi.) U dyondze hi Yehovha naswona a a lava ku va munghana wakwe. Kambe leswaku a endla tano, a fanele a cinca vutomi byakwe hilaha ku heleleke. U swi kotile ku cinca hi ku pfuniwa hi Yehovha ni hi matimba ya Rito Rakwe, ku nga Bibele.—Vaheveru 4:12.
2 Endzhaku ka loko Kevin a khuvuriwile, a ha fanele a cinca vumunhu byakwe leswaku a ta va Mukreste lonene. (Vaefesa 4:31, 32) Hi xikombiso, a a hatla a hlundzuka. Swi n’wi hlamarisile ku vona ndlela leyi a swi tika ha yona ku lawula ku hlundzuka kakwe. Kahlekahle, Kevin u vule leswaku ku dyondza ku lawula ku hlundzuka kakwe hi swona a swi tika swinene ku tlula ku tshika swilo swo biha leswi a swi endla a nga si khuvuriwa! Endzhaku ko kombela Yehovha leswaku a n’wi pfuna ni ku dyondza Bibele u swi kotile ku cinca.
3 Loko hi nga si khuvuriwa, vo tala va hina a hi fanele hi endla ku cinca lokukulu evuton’wini bya hina leswaku hi kota ku hanya hi ndlela leyi Bibele yi vulaka leswaku hi hanya ha yona. Kambe ni sweswi, ha swi xiya leswaku ha ha fanele hi endla ku cinca kutsongo leswaku hi ta ya hi fana ni Xikwembu na Kreste. (Vaefesa 5:1, 2; 1 Petro 2:21) Hi xikombiso, hi nga xiya leswaku hi tshamela ku rila hi vamakwerhu kumbe ku va hleva. Kumbexana minkarhi yin’wana hi nga chava leswi van’wana va swi ehleketaka hi hina kumbe ku vula leswaku a xi kona lexinene lexi hi xi endlaka. Swi nga ha endleka leswaku se hi ni malembe yo tala hi ri karhi hi ringeta ku cinca kambe ha ha ya emahlweni hi endla swihoxo leswi fanaka. Kutani hi nga ha tivutisa leswi: ‘Ha yini swi ndzi tikela swinene ku tshika mikhuva leyi, leyi nga nyawuriki? Ndzi fanele ndzi endla yini leswaku ndzi tirhisa leswi Bibele yi swi vulaka leswaku ndzi ta kota ku ya emahlweni ndzi antswisa vumunhu bya mina?’
U NGA SWI KOTA KU TSAKISA YEHOVHA
4. Ha yini hi nga swi koti ku tsakisa Yehovha eka hinkwaswo leswi hi swi endlaka?
4 Ha n’wi rhandza Yehovha naswona ha swi navela hi mbilu hinkwayo ku n’wi tsakisa. Kambe lexi twisaka ku vava, a hi swi koti ku n’wi tsakisa minkarhi hinkwayo hikwalaho ka leswi hi nga hetisekangiki. Hakanyingi hi titwa ku fana na muapostola Pawulo, loyi a nga te: “Vuswikoti byo navela byi kona eka mina, kambe vuswikoti byo endla leswi nga swinene a byi kona.”—Varhoma 7:18; Yakobo 3:2.
5. Hi kwihi ku cinca loku hi ku endleke loko hi nga si khuvuriwa naswona i ku tsana kwihi loku hi nga ha yaka emahlweni hi lwisana na kona?
5 Loko hi nga si va xiphemu xa vandlha, hi tshike ku endla swilo leswi Yehovha a swi vengaka. (1 Vakorinto 6:9, 10) Kambe a hi hetisekanga. (Vakolosa 3:9, 10) Kutani ha ha ya emahlweni hi endla swihoxo hambiloko hi ri ni malembe yo tala hi khuvuriwile. Nkarhi ni nkarhi, hi nga va ni ku navela ko biha kumbe swi nga hi tikela ku lawula ku tsana ka hina. Entiyisweni, hi nga ha boheka ku lwisana ni ku endla swihoxo leswi fanaka malembe yo tala.
6, 7. (a) I yini lexi endlaka leswaku swi koteka ku va hi va vanghana va Yehovha hambileswi hi nga hetisekangiki? (b) Ha yini hi nga fanelanga hi tshika ku kombela ku rivaleriwa eka Yehovha?
6 Hambileswi hi nga hetisekangiki, hi nga swi kota ku va ni vuxaka na Yehovha hi tlhela hi n’wi tirhela. Minkarhi hinkwayo tsundzuka ndlela leyi u veke munghana wa Yehovha ha yona. Hi Yena a nga rhanga a vona leswinene eka wena naswona a a lava leswaku u n’wi tiva. (Yohane 6:44) Nakambe a swi tiva leswaku u ni swihoxo ni ku tsana ko karhi ni leswaku u ta ya emahlweni u endla swihoxo. Kambe nilokoswiritano Yehovha a a lava leswaku u va munghana wakwe.
7 Yehovha wa hi rhandza swinene lerova u hi nyike nyiko ya risima. U rhumele N’wana wakwe emisaveni leswaku a ta nyikela hi vutomi byakwe tanihi nkutsulo wa swidyoho swa hina. (Yohane 3:16) Loko hi endla xihoxo, hi nga kombela Yehovha leswaku a hi rivalela. Hikwalaho ka nkutsulo, hi nga tiyiseka leswaku u ta hi rivalela naswona ha ha ta va vanghana vakwe. (Varhoma 7:24, 25; 1 Yohane 2:1, 2) Tsundzuka leswaku Yesu u fele vadyohi lava hundzukaka. Kutani hambiloko hi vona hi endle swilo swo biha ngopfu, a hi fanelanga hi tshika ku kombela Yehovha leswaku a hi rivalela. Loko hi nga n’wi kombeli leswaku a hi rivalela, swi ta fana ni loko hi ala ku hlamba mavoko loko ma thyakile. Ha swi tlangela swinene leswi Yehovha a endleke swi koteka leswaku hi va vanghana vakwe hambileswi hi nga hetisekangiki!—Hlaya 1 Timotiya 1:15.
Loko hi lava ku tshinela eka Yehovha, hi fanele hi ya emahlweni hi ringeta ku n’wi tekelela swin’we ni N’wana wakwe
8. Ha yini hi nga fanelanga hi honisa ku tsana ka hina?
8 I ntiyiso leswaku a hi nge ku bi hi makatla ku tsana ka hina kumbe hi tshamela ku tiyimelela loko hi endla swihoxo. Yehovha u hi byerile leswaku u lava vanhu va njhani leswaku va va vanghana vakwe. (Pisalema 15:1-5) Kutani loko hi lava ku tshinela eka yena, hi fanele hi ya emahlweni hi ringeta ku tekelela yena ni N’wana wakwe. Hi fanele hi ringeta ku lawula ku navela ko biha naswona hi nga swi kota ku tshika yin’wana ya mikhuva yo biha. Ku nga khathariseki leswaku hi ni malembe mangani hi khuvuriwile, hi fanele hi tshamela ku antswisa vumunhu bya hina.—2 Vakorinto 13:11.
9. Hi swi tiva njhani leswaku hi nga swi kota ku ya emahlweni hi ambala vumunhu lebyintshwa?
9 Muapostola Pawulo u byele Vakreste a ku: “Leswaku mi cukumeta vumunhu bya khale lebyi fambisanaka ni ndlela ya n’wina yo sungula ya ku tikhoma ni lebyi onhiwaka hi ku ya hi ku navela ka byona loku xisaka; kambe leswaku mi endliwa mi va lavantshwa ematimbeni lama susumetaka mianakanyo ya n’wina, kutani mi fanele mi ambala vumunhu lebyintshwa lebyi tumbuluxiweke hi ku ya hi ku rhandza ka Xikwembu hi ku lulama ka ntiyiso ni vutshembeki.” (Vaefesa 4:22-24) Leswi swi vula leswaku hi fanele hi ya emahlweni hi endla matshalatshala leswaku hi cinca ni ku “ambala vumunhu lebyintshwa.” Kutani ku nga khathariseki leswaku hi ni nkarhi wo tanihi kwihi hi tirhela Yehovha, minkarhi hinkwayo hi nga dyondza swo tala hi timfanelo takwe. Nakambe Bibele yi nga hi pfuna ku hambeta hi cinca vumunhu bya hina leswaku hi ya hi fana na yena.
HA YINI SWI TIKA SWINENE?
10. Hi fanele hi endla yini leswaku hi ya emahlweni hi endla ku cinca hi ku pfuniwa hi Bibele naswona hi swihi swivutiso leswi hi nga tivutisaka swona?
10 Hinkwerhu hi lava ku endla leswi Bibele yi swi vulaka. Kambe hi fanele hi tirha hi matimba leswaku hi ya emahlweni hi cinca. Ha yini hi fanele hi tikarhata hi ndlela leyi? Ha yini Yehovha a nga endli leswaku swi hi olovela ku endla leswinene?
11-13. Ha yini Yehovha a lava leswaku hi tikarhatela ku hlula ku tsana ka hina?
11 Loko hi anakanya hi vuako hinkwabyo ni hinkwaswo leswi nga eka byona a hi kanakani leswaku Yehovha u ni matimba yo endla xin’wana ni xin’wana. Hi xikombiso u endle dyambu, leri nga ni matimba swinene. Sekoni yin’wana ni yin’wana dyambu ri humesa mpimo lowukulu wa ku vonakala swin’we ni ku hisa, kambe ko va xiphemu xitsongo ntsena lexi lavekaka leswaku ku va ni vutomi emisaveni. (Pisalema 74:16; Esaya 40:26) Loko malandza ya Yehovha ya laha misaveni ya lava matimba wa ma nyika. (Esaya 40:29) Swi le rivaleni leswaku loko Yehovha a swi lava, a a ta endla leswaku swi hi olovela swinene ku hlula ku tsana ni ku navela ko biha. Ha yini a nga endli tano?
12 Yehovha u hi nyike ntshunxeko wa ku tihlawulela. Kutani u hi pfumelela ku va hi tihlawulela loko hi ta n’wi yingisa. Loko hi hlawula ku n’wi yingisa ni ku tikarhatela ku endla ku rhandza kakwe, hi kombisa leswaku ha n’wi rhandza naswona hi lava ku n’wi tsakisa. Sathana u vula leswaku Yehovha a nga na mfanelo yo fuma. Kambe loko hi yingisa Yehovha hi kombisa leswaku hi lava a va Mufumi wa hina. Hi nga tiyiseka leswaku Tata wa hina la nga ni rirhandzu wa ma tlangela matshalatshala lawa hi ma endlaka leswaku hi n’wi yingisa. (Yobo 2:3-5; Swivuriso 27:11) Loko hi tirha hi matimba leswaku hi lawula ku tsana ka hina hambileswi swi nga oloviki, ha tshembeka eka Yehovha naswona hi kombisa leswaku hi lava a va Mufumi wa hina.
13 Yehovha u hi byela leswaku hi fanele hi tirha hi matimba leswaku hi tekelela timfanelo takwe. (Vakolosa 3:12; hlaya 2 Petro 1:5-7.) Nakambe u lava leswaku hi tikarhatela ku lawula ndlela leyi hi anakanyaka ha yona ni leyi hi titwaka ha yona. (Varhoma 8:5; 12:9) Loko hi tikarhatela ku cinca naswona hi swi kota ku endla tano sweswo swa hi tsakisa swinene.
PFUMELELA RITO RA XIKWEMBU RI HAMBETA RI KU CINCA
14, 15. Hi nga endla yini leswaku hi va ni timfanelo leti Yehovha a ti rhandzaka? (Vona bokisi leri nge “ Bibele Ni Xikhongelo Swi Cince Vutomi Bya Vona.”)
14 Hi fanele hi endla yini leswaku hi va ni timfanelo leti Yehovha a ti rhandzaka? Ematshan’weni yo tiendlela xiboho xa leswi hi faneleke hi swi cinca, hi fanele hi pfumelela Xikwembu xi hi kongomisa. Varhoma 12:2 yi ri: “Tshikani ku titwananisa ni mafambiselo lawa ya swilo, kambe mi hundzuka hi ku hundzula mianakanyo ya n’wina, leswaku mi ta tiyiseka hi ku rhandza ka Xikwembu loku nga kunene ni loku amukelekaka ni loku hetisekeke.” Kutani leswaku hi tiva leswi Yehovha a swi lavaka, hi fanele hi titshega hi mpfuno lowu a hi nyikeke wona. Hi fanele hi hlaya Bibele siku ni siku, hi anakanyisisa hi leswi hi swi hlayaka ni ku kombela Yehovha leswaku a hi nyika moya lowo kwetsima. (Luka 11:13; Vagalatiya 5:22, 23) Loko hi endla tano, Yehovha u ta hi pfuna leswaku hi twisisa leswi n’wi tsakisaka naswona hi ta dyondza ku anakanya ku fana na yena. Kutani leswi hi swi anakanyaka, leswi hi swi vulaka ni ku swi endla swi ta ya swi tsakisa Yehovha naswona hi ta dyondza ku lawula ku tsana ka hina. Kambe nilokoswiritano, hi fanele hi ya emahlweni hi lwisana na kona.—Swivuriso 4:23.
15 Ku engetela eka ku hlaya Bibele siku ni siku, hi fanele hi dzika eka yona hi ku tirhisa minkandziyiso ya hina, yo tanihi Xihondzo xo Rindza ni Xalamuka! Swihloko swo tala eka timagazini leti swi hi dyondzisa ndlela yo tekelela timfanelo ta Yehovha ni ndlela yo lwisana ni ku tsana ka hina. Hi nga ha kuma swihloko kumbe matsalwa yo karhi lama hi pfunaka. Hi nga hlengeleta matsalwa lawa ni swihloko leswaku hi tlhela hi swi hlaya.
16. Ha yini hi nga fanelanga hi hela matimba loko hi vona hi nga endli ku cinca hi ku hatlisa?
16 Swi teka nkarhi wo leha ku dyondza ku tekelela timfanelo ta Yehovha. Kutani loko u vona u nga cincanga swo tala hilaha a wu lava hakona, lehisa mbilu. Eku sunguleni, u nga boheka ku tisindzisa ku endla leswi Bibele yi swi vulaka. Kambe loko u ya u ehleketisisa ni ku endla swilo hilaha Yehovha a lavaka hakona, swi ta ya swi ku olovela ku anakanya ku fana na yena ni ku endla leswinene.—Pisalema 37:31; Swivuriso 23:12; Vagalatiya 5:16, 17.
ANAKANYA HI VUMUNDZUKU BYA HINA LEBYINENE
17. Loko hi tshembekile eka Yehovha, hi nga langutela vumundzuku byihi lebyinene?
17 Hi langutele nkarhi lowu hi nga ta va lava hetisekeke ni ku tirhela Yehovha hilaha ku nga heriki. Hi nkarhi wolowo, a hi nge he lwisani ni ku tsana ka hina naswona swi ta hi olovela ku tekelela Yehovha. Kambe ni sweswi hi kota ku gandzela Yehovha hikuva u hi nyike nyiko ya nkutsulo. Hambileswi hi nga hetisekangiki, hi nga n’wi tsakisa loko hi ya emahlweni hi tikarhatela ku cinca ni ku yingisa leswi a hi dyondzisaka swona eBibeleni.
18, 19. Hi nga tiyiseka njhani leswaku Bibele yi ni matimba yo hambeta yi cinca vutomi bya hina?
18 Kevin u endle hinkwaswo leswi a nga swi kotaka leswaku a dyondza ku lawula ku hlundzuka kakwe. U anakanyisise hi leswi a swi dyondzeke eBibeleni kutani a tikarhatela ku endla ku cinca evuton’wini byakwe. U tlhele a tirhisa switsundzuxo swa vamakwerhu. Hambileswi Kevin swi n’wi tekeleke malembe ku endla nhluvuko, hi ku famba ka nkarhi u ve nandza wa vutirheli. Sweswi u ni malembe ya 20 a ri nkulu. Hambi ku ri sweswi, wa swi tiva leswaku u fanele a ya emahlweni a lwisana ni ku tsana kakwe.
19 Ku fana na Kevin, hi nga ya emahlweni hi antswisa vumunhu bya hina. Loko hi endla tano, hi ta ya hi tshinela eka Yehovha. (Pisalema 25:14) Loko hi endla hinkwaswo leswi hi nga swi kotaka leswaku hi n’wi tsakisa, u ta hi pfuna leswaku hi swi kota. Kutani hi nga tiyiseka leswaku hi ku pfuniwa hi Bibele hi ta ya emahlweni hi cinca vutomi bya hina.—Pisalema 34:8.
^ [1] (ndzimana 1) Vito ri cinciwile.


text:
MARCH 11, 2013
TURKEY
UN Yi Vula Leswaku Tiko Ra Turkey Ri Fanele Ri Xixima Ripfalo Ra Vaaki Va Rona
Vakreste va timiliyoni va ala ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo ra vona naswona matiko yo tala ma xi xixima xiboho xexo. Komiti ya Timfanelo ta Vanhu ya UN yi teke xiboho xa leswaku vaaka-tiko va le Turkey na vona va fanele va kuma ntshunxeko lowu fanaka.
Eka xiboho xa yona lexi yi xi tekeke hi March 29, 2012, Komiti yi yime ni vaaka-tiko vambirhi va le Turkey, ku nga Cenk Atasoy na Arda Sarkut. Havumbirhi bya vona i Timbhoni ta Yehovha leti aleke ku ya evusocheni hikwalaho ka tidyondzo ta tona ta vukhongeri.
Nkulukumba Atasoy na Nkulukumba Sarkut va rhumele swikombelo hi ku phindha-phindha etihofisini ta mfumo va hlamusela xiboho xa vona xa ripfalo naswona va tinyikerile leswaku va endla ntirho lowu nga fambisaniki ni swa vusocha. Hambiswiritano, vavanuna lava a va tshamela ku sindzisiwa ku ya evusocheni. Endzhaku ka loko ndzawulo ya vusocha yi xungete yunivhesiti leyi tholeke Nkulukumba Sarkut tanihi xandla xa mudyondzisi hi ku yi mangalela hi milandzu ya vugevenga, u heleriwe hi ntirho.
Eka xiboho xa yona, Komiti yi vule leswaku mfanelo yo ala ku ya evusocheni hikwalaho ka swivangelo swa ripfalo “
yi fambisana ni mfanelo yo vulavula, ya ripfalo ni ya vukhonger,” leyi boxiweke eka Xiyenge 18 xa Ntwanano wa Matiko Hinkwawo wa Timfanelo ta Vuaka-tiko ni ta Tipolitiki. Ku tlula kwalaho, Komiti yi teke xiboho xa leswaku mfanelo yo tiendlela swiboho leswi sekeriweke eka ripfalo ni vukhongeri bya wena “
yi pfumelela un’wana ni un’wana leswaku a nga sindzisiwi ku nghenela vusocha loko sweswo swi nga fambisani ni vukhongeri byakwe kumbe tidyondzo leti a pfumelaka eka tona.”
Xiboho lexi xi tekiwe endzhakunyana ka loko ku tekiwe swiboho swimbirhi leswi fanaka hi Huvo ya Yuropa ya Timfanelo ta Vanhu. Eka xin’wana xa swiboho sweswo, Huvo yi vule leswaku “ku va ku nga ri na ntirho wun’wana lowu nga endliwaka handle ko ya evusocheni eTurkey a swi fambisani ni mfanelo yo ala ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo,” leyi simekiweke eka Ntwanano wa Yuropa wa Timfanelo ta Vanhu.
Mhaka ya ku ala ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo i ya khale swinene ku fana ni Vukreste hi byoxe. Ebukwini yakwe leyi nge The Rise of Christianity, E. W. Barnes u tsale a ku: “
Ku kambisisa hi vukheta rungula hinkwaro leri nga kona [swi kombisa] leswaku ku hava Mukreste loyi a veke socha; naswona ku hava socha leri endzhaku ko va Mukreste ri hambeteke ri va evusocheni ku fikela enkarhini wa Marcus Aurelius [mufumi wa Murhoma ku sukela hi 161 ku fikela hi 180 C.E.].”