text:
MHAKA YA VUTOMI
Khale Ka Tinani Ti Va Vamakwavo Va Moya Va Ntiyiso
EKA malembe yo tala lama hundzeke, ndzisana ya mina ya nhwanyana Araceli u hlundzukile kutani a ku: “U nga ha ndzi vulavurisi. A ndzi lavi ku twa nchumu hi vukhongeri bya wena. Bya ndzi nyangatsa. Ndza ku venga!” Marito yakwe ma ndzi twise ku vava swinene. Sweswi ndzi ni malembe ya 91 naswona ndza ha ma tsundzuka kahle marito yakwe. Kambe hilaha Eklesiasta 7:8 yi vulaka hakona, “makumu ya mhaka ma antswa ku ri ni masungulo ya yona.”—Felisa.
Felisa: Ndzi kulele endyangwini lowu a wu ri evuswetini le Spain. Ndyangu wa ka hina a wu ri Makhatoliki naswona a hi byi rhandza swinene vukhongeri. Kahlekahle, maxaka ya ka hina ya 13 a ma ri vafundhisi ekerekeni. Makwavo wa manana a a ri mufundhisi naswona a ri mudyondzisi exikolweni xa Khatoliki. Endzhaku ka rifu rakwe, Mupapa John Paul wa Vumbirhi u n’wi fundzhile ni ku n’wi endla mukwetsimi. Tatana a a tirha hi tinsimbi naswona manana a tirha emasin’wini. A hi ri vana va nhungu endyangwini wa ka hina naswona ndzi mativula.
Loko ndzi ri ni malembe ya 12, ku sungule nyimpi ya xin’wana manana eSpain. Endzhaku ka nyimpi, tatana u khomiwile hikuva a nga pfumelelani na yona ndlela leyi mfumo a wu fuma ha yona. Manana a swi n’wi tikela ku hi wundla hinkwerhu. Kutani u yise tindzisana ta mina tinharhu, ku nga Araceli, Lauri na Ramoni, endhawini ya tinani leswaku ti ya tshama na tona edorobeni ra Bilbao. Kwalaho a va ta kuma swakudya leswi eneleke.
Araceli: Hi nkarhi wolowo a ndzi ri ni malembe ya 14, Lauri a ri na 12 kasi Ramoni a ri na 10. A hi wu tsundzuka swinene ndyangu wa ka hina. A hi tirha ku basisa. Endzhaku ka malembe mambirhi, tinani ti hi yise endhawini leyikulu ya tinani eZaragoza, laha a ku khathaleriwa vadyuhari. A hi boheka ku tirha hi matimba hi basisa ekhixini naswona loko hi heta a hi va hi lo lee!
Felisa: Loko tindzisana ta mina ti ye eZaragoza, manana na malume loyi a ri mufundhisi, va hlele leswaku na mina ndzi ya kona. A va lava ku ndzi hambanisa ni jaha leri a ri ndzi veke tihlo. A ndzi swi langutele hi mahlongati ku ya tshama endhawini ya tinani hikuva a ndzi rhandza Xikwembu. A ndzi ya ekerekeni masiku hinkwawo naswona a ndzi lava ku va murhumiwa wa Khatoliki ku fana ni muzala wa mina loyi a rhumeriweke eAfrika.
Kambe loko ndzi ri kwalaho, a ndzi nga ha swi koti ku endla swilo swo tala leswi a ndzi tsakela ku swi endla. Tinani a ti nga swi lavi leswaku ndzi va murhumiwa etikweni rin’wana hilaha a ndzi navela ha kona. Endzhaku ka lembe, ndzi tlhelele ekaya leswaku ndzi ya khathalela malume loyi a ri mufundhisi. A ndzi n’wi endlela mintirho hinkwayo ya le kaya naswona a hi khongela swin’we xifaniso xa Rosari madyambu man’wana ni man’wana. Nakambe a ndzi rhandza ku khavisa kereke hi swiluva ni ku ambarisa xifaniso xa Mariya ni swa “vakwetsimi.”
Araceli: Loko ndzi ri eZaragoza, ndzi endle swihlambanyo swa ku sungula leswaku ndzi va nani. Kutani tinani ti ndzi hambanise ni vasesi wa mina. Ti ndzi yise eMadrid kasi Lauri ti n’wi yise eValencia. Ramoni u sale eZaragoza. Loko ndzi ri eMadrid, ndzi endle swihlambanyo swa vumbirhi leswaku ndzi ta va nani. Vanhu vo tala vo tanihi swichudeni ni lava dyuhaleke, a va ta va ta tshama endhawini ya tinani. Kutani ntirho a wu ri wukulu. A a ndzi tirha exibedlhele xa tinani.
A ndzi swi langutele hi mahlongati ku va nani. A ndzi ehleketa leswaku hi ta heta nkarhi wo tala hi hlaya Bibele ni ku dyondza hi yona. Kambe a swi vanga tano. A ku nga ri na loyi a hlaya Bibele hambi ku ri ku vulavula hi Xikwembu kumbe Yesu. Ndzi dyondze Xilatini, ndzi dyondza vutomi bya “vakwetsimi” va Makhatoliki ni ku gandzela Mariya. Kambe a hi heta nkarhi wo tala hi endla mintirho yo tika.
Ndzi sungule ku tshikileleka ni ku vilela. A ndzi vona swi antswa ku ya tirha ndzi hola mali leswaku ndzi ta pfuna ndyangu wa ka hina ematshan’weni ya ku tirha endhawini ya tinani ndzi fuwisa van’wana. Kutani ndzi vulavule ni murhangeri wa tinani hi mhaka leyi naswona ndzi n’wi byele leswaku ndzi lava ku famba. Kambe u ndzi pfalele ekamareni ndzi ri ndzexe. Hi ku endla tano, a ehleketa leswaku ndzi ta cinca mianakanyo ndzi nga ha fambi.
Tinani ti ndzi pfulerile kambe loko ti xiye leswaku ndza ha lava ku famba, ti tlhele ti ndzi pfalela. Endzhaku ko ndzi pfalela kanharhu, ti vule leswaku ndzi nga famba ntsena loko ndzo tsala leswi: “Ndzi fambisiwa hileswi ndzi lavaka ku ya tirhela Sathana ematshan’weni ya Xikwembu.” Ndzi tsemeke nhlana. A ndzi swi lava hi mbilu hinkwayo ku famba kambe a ndzi nga ta ma tsala marito wolawo. Eku heteleleni, ndzi byele tinani leswaku ndzi lava ku vulavula ni mufundhisi, kutani ndzi n’wi hlamusele hinkwaswo leswi humeleleke. Bixopo u nyike mufundhisi mpfumelelo wa ku ndzi tlherisela endhawini ya tinani eZaragoza. Endzhaku ka tin’hweti ti nga ri tingani ndzi ri kwalaho, ndzi pfumeleriwe ku famba ndzi ya ekaya. Endzhakunyana ka sweswo, Lauri na Ramoni va sukile endhawini ya tinani.
BUKU LEYI YI HI HOLOVISEKE
Felisa: Hi ku famba ka nkarhi, ndzi tekiwile kutani ndzi ye ndzi ya tshama eCantabria, ku nga xifundzha xa le Spain. Ndzi ye emahlweni ndzi nghena kereke. Hi Sonto yin’wana ekerekeni, mufundhisi hi ku hlundzuka u te: “Ma yi vona buku leyi!” U hi kombe buku leyi nge Ntiyiso Lowu Yisaka eVuton’wini Lebyi Nga Heriki. Kutani a ku: “Loko un’wana a mi nyike yona, yi tiseni eka mina kumbe mi yi cukumeta!”
A ndzi nga ri na yona buku yoleyo kambe a ndzi swi lava ku va na yona. Endzhaku ka masiku ma nga ri mangani, vavasati vambirhi va te ekaya ra mina. A va ri Timbhoni ta Yehovha naswona va ndzi nyike buku yoleyo. Ndzi nambe ndzi yi hlaya vusiku byebyo. Loko va vuya, va ndzi vutisile loko ndzi swi tsakela ku dyondza Bibele na vona, kutani ndzi pfumerile.
Minkarhi hinkwayo a ndzi lava ku tsakisa Xikwembu. Kutani ndzi dyondze ntiyiso hi Yehovha naswona ndzi sungule ku n’wi rhandza swinene. A ndzi lava ku byela vanhu hinkwavo hi yena. Ndzi khuvuriwile hi 1973. Loko ndzi pfulekeriwa hi nkarhi, a ndzi ringeta ku chumayela ndyangu wa ka hina. Kambe a wu nga swi tsakeli, ngopfungopfu ndzisana ya mina Araceli a vula leswaku leswi ndzi swi pfumelaka swi hoxile.
Araceli: Leswi a ndzi nga khomiwanga kahle endhawini ya tinani, a ndzi hlundzukile naswona a ndzi nga ha byi tsakeli vukhongeri bya mina. Kambe a ndzi tshikanga ku ya ekerekeni Sonto wun’wana ni wun’wana ni ku khongela xifaniso xa Rosari siku ni siku. A ndzi lava ku twisisa Bibele naswona ndzi kombele Xikwembu leswaku xi ndzi pfuna. Kutani Felisa u ndzi byele leswi a swi dyondzeke. A swi n’wi tsakisa swinene leswi a pfumela eka swona lerova a ndzi ehleketa leswaku wa penga. A ndzi nga swi kholwi leswi a a swi vula.
Endzhakunyana, ndzi tlhelele eMadrid ndzi ya tirha kona naswona ndzi tekiwile. Loko malembe ya ri karhi ya famba, ndzi xiye leswaku vanhu lava yaka ekerekeni nkarhi ni nkarhi a va hanyi hi ku pfumelelana ni tidyondzo ta Yesu. Kutani ndzi tshike ku ya ekerekeni. A ndzi nga ha pfumeli eka “vakwetsimi” kumbe eka ndzilo wa tihele naswona a ndzi nga ha tshembi leswaku mufundhisi a nga swi kota ku rivalela swidyoho. Ndzi tlhele ndzi cukumeta ni swifaniso hinkwaswo swa vukhongeri. A ndzi nga swi tivi leswaku leswi ndzi swi endlaka hi swona kumbe a hi swona. Swi ndzi hete matimba kambe a ndzi tshikanga ku khongela Xikwembu ndzi ku: “Ndzi lava ku ku tiva. Ndzi pfune!” Ndza ha tsundzuka loko Timbhoni ta Yehovha ti gongondza ekaya ra mina minkarhi yo tala kambe ndzi nga ti pfuleli. A ndzi nga ha byi tshembi vukhongeri hinkwabyo.
Sesi wa mina Lauri a a tshama eFrance naswona Ramoni a tshama eSpain. Hi 1980, va sungule ku dyondza Bibele ni Timbhoni ta Yehovha. A a ndzi tiyiseka leswaku a va nga swi xiyi leswaku leswi va nge le ku swi dyondzeni a hi ntiyiso ku fana na Felisa. Hi ku famba ka nkarhi, ndzi hlangane na Angelines, un’wana wa vaakelani va mina naswona hi ve vanghana lavakulu. A a ri Mbhoni ya Yehovha. Angelines ni nuna wakwe va ndzi kombele ko tala loko ndzi swi tsakela ku dyondza na vona Bibele. Va swi xiyile leswaku hambileswi ndzi vuleke leswaku a ndzi byi rhandzi vukhongeri, kambe a ndza ha lava ku tiva leswi Bibele yi swi dyondzisaka. Eku heteleleni, ndzi te: “Hi nga dyondza. Kambe loko ntsena mi ndzi pfumelela ku tirhisa Bibele ya mina!” A ndzi ri ni Bibele ya Xinácar-Colunga.
BIBELE YI HETELELA YI HI HLANGANISA
Felisa: Loko ndzi khuvuriwa hi 1973, a ku ri ni Timbhoni ta kwalomu ka 70 eSantander, ku nga ntsindza wa Cantabria. A hi famba mpfhuka wo leha leswaku hi ya chumayela vanhu emigangeni ya madzana leyi nga exifundzheni xexo. A hi famba hi bazi naswona hi ku famba ka nkarhi a hi famba hi movha hi ya emugangeni wun’wana ni wun’wana.
Loko malembe ya ri karhi ya famba, ndzi dyondzele vanhu vo tala Bibele naswona ku khuvuriwe 11 wa vona. Vo tala lava ndzi va dyondzeleke a va ri Makhatoliki. A ndzi fanele ndzi va lehisela mbilu. Ku fana na mina, a va lava nkarhi lowu eneleke ku xiya leswaku leswi va pfumelaka eka swona a hi ntiyiso. A ndzi swi tiva leswaku i Bibele ntsena ni moya lowo kwetsima wa Yehovha lowu nga pfunaka munhu leswaku a cinca mianakanyo yakwe naswona a twisisa ntiyiso. (Vaheveru 4:12) Nuna wa mina Bienvenido, loyi a a ri phorisa, u khuvuriwe hi 1979 naswona mana wa mina u sungule ku dyondza Bibele naswona u fe a nga ri na nkarhi wo leha a ri eku dyondzeni.
Araceli: A ndzi nga ti tshembi Timbhoni ta Yehovha loko ndzi sungula ku dyondza na tona Bibele. Kambe loko nkarhi wu ri karhi wu famba, ndzi sungule ku ti tshemba. A ti nga dyondzisi Bibele ntsena kambe a ti tlhela ti endla leswi ti swi dyondzisaka. Ripfumelo ra mina eka Yehovha ni le ka Bibele ri sungule ku kula naswona ndzi sungule ku va ni ntsako lowukulu. Van’wana va vaakelani va mina va xiye leswaku ndzi cincile kutani va te, “Araceli, u nga yi tshiki ndlela leyi u fambaka hi yona!”
Ndzi tsundzuka loko ndzi khongela ndzi ku: “Ndza ku khensa Yehovha leswi u ndzi lehiseleke mbilu naswona u ndzi nyikeke nkarhi lowu eneleke wa ku kuma leswi a ndzi swi lava, ku nga ku tiva Bibele.” Ndzi tlhele ndzi kombela ndzivalelo eka sesi wa mina Felisa hi leswi ndzi tshameke ndzi n’wi byela xo mita hi huku. Ku sukela kwalaho, ematshan’weni yo holova, a hi tiphina hi ku vulavula hi Bibele. Ndzi khuvuriwile hi 1989, loko ndzi ri ni malembe ya 61.
Felisa: Sweswi ndzi ni malembe ya 91. Nuna wa mina u file naswona a ndza ha koti ku endla swilo swo tala ku fana ni khale. Kambe ndza ha yi hlaya Bibele siku ni siku, ndzi ya eminhlanganweni ni ku ya ensin’wini loko ndzi swi kota.
Araceli: Ndzi rhandza ku vulavula ni vafundhisi ni tinani hi Yehovha kumbexana hileswi a ndzi ri nani. Ndzi ve ni mabulo ya tsakisa ni van’wana va vona naswona vo tala va vona va teke tibuku ni timagazini. Ndzi tsundzuka mufundhisi un’wana. Endzhaku ko bula na yena masiku yo hlayanyana, u pfumerile leswaku leswi ndzi swi vulaka i ntiyiso. U ndzi vutise a ku: “Ndzi ha ta endla yini leswi ndzi nga dyuhala? Lava ndzi nghenaka na vona kereke ni ndyangu wa mina va ta ku yini?” Ndzi n’wi hlamule ndzi ku: “Xikwembu xona xi ta ku yini?” U swi xiyile leswaku ndzi tiyisile naswona a ndzi swi vona leswaku u khumbekile. Kambe swi tikomba a nga ri na xona xivindzi xo cinca.
A ndzi nge ri rivali siku leri nuna wa mina a ndzi byeleke leswaku u lava ku famba na mina eminhlanganweni. A ri ni malembe yo tlula 80 loko a ya ro sungula eminhlanganweni naswona endzhaku ka sweswo a a nga ha xwi. U dyondzeriwe Bibele naswona u tlhele a sungula ku chumayela. Ndzi tsundzuka minkarhi yo tsakisa leyi hi tiphineke swin’we ensin’wini. U fe ku sale tin’hweti timbirhi leswaku a khuvuriwa.
Felisa: Loko ndzi sungula ku tirhela Yehovha, tindzisana ta mina tinharhu a ti ndzi kaneta. Kambe hi ku famba ka nkarhi, na tona ti amukele ntiyiso. Sweswo swi ndzi tsakise swinene ku tlula swilo swa tala evuton’wini bya mina. Ku sukela kwalaho, hi tiphine hi ku vulavula hi Yehovha Xikwembu ni hi Rito rakwe! Eku heteleleni, hinkwerhu a hi gandzela Yehovha. *
^ ndzim. 29 Araceli u ni malembe ya 87, Felisa u na 91 kasi Ramoni u na 83. Hinkwavo va ha tirhela Yehovha hi ku tshembeka. Lauri u fe hi 1990 naswona na yena u tshame a tshembekile eka Yehovha.


c: text/html

text:
Yehovha I Xikwembu Lexi Hlelekeke
“Xikwembu a hi Xikwembu xa mpfilumpfilu, kambe i xa ku rhula.”—1 KOR. 14:33.
1, 2. (a) Yehovha u rhange a vumba mani naswona u n’wi tirhise njhani? (b) I yini leswi kombisaka leswaku tintsumi ti hlelekile?
YEHOVHA, Muvumbi wa vuako hinkwabyo u endla swilo hi ndlela leyi hlelekeke. U rhange a vumba N’wana wa yena wa moya loyi a tswariweke a ri swakwe la vitaniwaka “Rito,” hikuva i muvulavuleri wa Xikwembu lonkulu. Rito u ni timiliyoni ta malembe a tirhela Yehovha hikuva Bibele yi ri: “Eku sunguleni Rito a a ri kona, naswona Rito a a ri ni Xikwembu.” Hi tlhela hi byeriwa leswi: “Swilo hinkwaswo swi ve kona ha yena [Rito], naswona handle ka yena ku hava xilo ni xin’we lexi veke kona.” Malembe yo tlula 2 000 lama hundzeke, Xikwembu xi rhumele Rito emisaveni, laha a fikeke a endla ku rhandza ka Tata wa yena a ri munhu la hetisekeke, ku nga Yesu Kreste.—Yoh. 1:1-3, 14.
2 Loko a nga si va munhu wa nyama, N’wana loyi wa Xikwembu u tirhe hi ku tshembeka tanihi “mutirhi [wa xona] la nga ni vuswikoti.” (Swiv. 8:30) Yehovha u vumbe tintsumi letin’wana ta timiliyoni leti nga le tilweni, hi ku tirhisa yena. (Kol. 1:16) Malunghana ni tintsumi teto, rungula rin’wana ra le Bibeleni ri ri: “A ku ri ni magidi-gidi lawa a ma hambeta ma . . . tirhela [Yehovha], ni va 10 000 va andzisiwe ka 10 000 lava a va tshama va yime emahlweni ka yena.” (Dan. 7:10) Tintsumi leti teleke ngopfu ta Yehovha ti vuriwa “mavuthu” ya yena lama hlelekeke.—Ps. 103:21.
3. Ku ni tinyeleti ni tipulanete tingani naswona ti hleriwe njhani?
3 I yini leswi nga vuriwaka malunghana ni swilo leswi tumbuluxiweke leswi hi kotaka ku swi vona, swo tanihi tinyeleti ni tipulanete ta ntsandza-vahlayi? Phepha-hungu leri vuriwaka Chronicle ra le Houston le Texas ri vike hi ndzavisiso wa sweswinyana malunghana ni tinyeleti, lowu ringanyetaka leswaku ku ni “tibiliyoni ta tibiliyoni ta tinyeleti ni tipulanete kumbe leti yi tlulaka kanharhu ndlela leyi vativi va sayense va ti hlayeleke ha yona enkarhini lowu hundzeke.” Tinyeleti ti hleriwe ti va swirimela, ha xin’we xi ni tibiliyoni kumbe titriliyoni ta tinyeleti, swin’we ni tipulanete to tala. Swirimela swo tala na swona swi hleriwe swi va mintlawa leyitsongo ni leyikulu swinene.
4. Ha yini swi twala ku gimeta hi leswaku malandza ya Xikwembu ya laha misaveni a ma ta hleleka?
4 Matilo ma hleleke hi ndlela leyi hlamarisaka ku fana ni tintsumi to lulama leti nga le tilweni. (Esa. 40:26) Hikwalaho, swa twala ku gimeta hi leswaku Yehovha a a ta pfuna malandza yakwe ya laha misaveni leswaku ma hleleka. U lava leswaku ma tshama ma hlelekile naswona sweswo i swa nkoka swinene hikuva ma ni ntirho wo tala wa nkoka lowu ma faneleke ma wu endla. Matimu lamanene ya vagandzeri va Yehovha va khale ni va sweswi lava n’wi tirheleke hi ku tshembeka, i vumbhoni bya matimba lebyi kombisaka leswaku Yehovha u na vona naswona “a hi Xikwembu xa mpfilumpfilu, kambe i xa ku rhula.”—Hlaya 1 Vakorinto 14:33, 40.
VANHU VA XIKWEMBU VA LE MINKARHINI YA BIBELE A VA HLELEKILE
5. Lunghiselelo leri hlelekeke ra leswaku vanhu va tata misava ri kavanyeteke njhani?
5 Loko Yehovha a vumba vanhu vo sungula, u te: “Tswalanani mi andza, mi tata misava, mi yi fuma, mi fuma tinhlampfi ta lwandle ni swivumbiwa leswi hahaka swa matilo ni swivumbiwa hinkwaswo leswi famba-fambaka ehenhla ka misava.” (Gen. 1:28) Vanhu a va ta andza hi ndlela leyi hlelekeke emisaveni kutani va ndlandlamuxa Paradeyisi ku kondza yi va emisaveni hinkwayo. Ku hetiseka ka lunghiselelo rero leri hlelekeke ku kavanyetekile swa xinkarhana hikwalaho ka ku nga yingisi ka Adamu na Evha. (Gen. 3:1-6) Hi ku famba ka nkarhi, “Yehovha a vona leswaku vubihi bya munhu byi andzile emisaveni nileswaku mboyamelo hinkwawo wa miehleketo ya mbilu yakwe wu bihile nkarhi hinkwawo.” Hikwalaho ka sweswo, ‘misava a yi onhakile emahlweni ka Xikwembu xa ntiyiso, misava a yi tale madzolonga.’ Sweswo swi endle leswaku Xikwembu xi tiyimisela ku herisa vanhu lava nga xi chaviki emisaveni hinkwayo hi ndhambi.—Gen. 6:5, 11-13, 17.
6, 7. (a) Ha yini Yehovha a ponise Nowa? (Vona xifaniso lexi nga eku sunguleni ka xihloko lexi.) (b) Ku endleke yini hi vanhu hinkwavo lava aleke ku yingisa Nowa?
6 Hambiswiritano, “Nowa [u kume] tintswalo ematihlweni ya Yehovha” hikuva “a a ri munhu wo lulama” loyi a “[tikombiseke] a pfumala xihoxo exikarhi ka lava a a hanya swin’we na vona.” Leswi “Nowa a a famba ni Xikwembu xa ntiyiso,” Yehovha u n’wi lerise ku aka ngalava leyikulu. (Gen. 6:8, 9, 14-16) A yi ta papamala ehenhla ka mati leswaku vanhu ni swiharhi va pona Ndhambi. “Nowa [u endle] hinkwaswo hilaha Yehovha a n’wi leriseke hakona,” naswona u hete ntirho wo aka hi ndlela leyi hlelekeke a ri karhi a pfuniwa hi ndyangu wakwe. Endzhaku ka loko va nghenise swiharhi engalaveni, ‘Yehovha u pfale nyangwa.’—Gen. 7:5, 16.
7 Hi 2370 B.C.E. loko Ndhambi yi fika, Yehovha “[u herise] xilo xin’wana ni xin’wana lexi a xi ri kona ehenhla ka vuandlalo bya misava,” kambe u hlayise Nowa wo tshembeka ni ndyangu wakwe engalaveni. (Gen. 7:23) Un’wana ni un’wana loyi a nga kona namuntlha emisaveni i ntukulu wa Nowa, vana vakwe ni vasati va vona. Kambe vanhu hinkwavo lava a va nga ri na ripfumelo lava a va ri ehandle ka ngalava va lovisiwile hikuva va ale ku yingisa Nowa, “muchumayeri wa leswo lulama.”—2 Pet. 2:5.
8. I yini lexi kombisaka leswaku Vaisrayele a va hanya vutomi lebyi hlelekeke loko Xikwembu xi va lerisa ku nghena eTikweni leri Tshembisiweke?
8 Endzhaku ka malembe yo tlula 800 ku ve ni Ndhambi, Xikwembu xi hlele Vaisrayele leswaku va va tiko. Ku hanya vutomi lebyi hlelekeke a swi ta katsa nchumu wun’wana ni wun’wana lowu a va ta wu endla evuton’wini bya vona, ngopfu-ngopfu ndlela leyi a va fanele va xi gandzela ha yona. Hi xikombiso, ku engetela eka vaprista vo tala va Vaisrayele ni Valevhi, a ku ri ni “vavasati lava nga malandza lava a va endla ntirho lowu hleriweke enyangweni ya ntsonga wa nhlangano.” (Eks. 38:8) Hambiswiritano, loko Yehovha Xikwembu a lerise Vaisrayele ku nghena eKanana, xitukulwana xexo a xi chava naswona xi ale ku nghena, hikwalaho Yehovha u te: “Loko ku ri n’wina, mi nga ka mi nga ngheni etikweni leri ndzi tlakuseke voko ra mina ndzi hlambanya leswaku ndzi ta tshama na n’wina, handle ka Kalebe n’wana wa Yefune na Yoxuwa n’wana wa Nuni” hikuva va tise xiviko lexinene endzhaku ka loko va kambele Tiko leri Tshembisiweke. (Tinhl. 14:30, 37, 38) Hi ku pfumelelana ni xileriso xa Xikwembu, endzhakunyana Muxe u hlawule Yoxuwa leswaku a va mutlhandlami wakwe. (Tinhl. 27:18-23) Loko Yoxuwa a ri kusuhi ni ku rhangela Vaisrayele leswaku va nghena eKanana, u byeriwe leswi: “Vana ni xivindzi, u tiya. U nga rhurhumeli kumbe u chava, hikuva Yehovha Xikwembu xa wena u na wena kun’wana ni kun’wana laha u yaka kona.”—Yox. 1:9.
9. Rahava a a titwa njhani hi Yehovha ni vanhu vakwe?
9 Hakunene Yehovha Xikwembu a a ri na Yoxuwa kun’wana ni kun’wana laha a ya kona. Hi xikombiso, anakanya hi leswi endlekeke loko Vaisrayele va dzime minxaxa ekusuhi ni muti wa Yeriko lowu a wu ri eKanana. Hi 1473 B.C.E., Yoxuwa u rhumele vavanuna vambirhi leswaku va ya kambela muti wa Yeriko kutani emutini wolowo va hlangane na Rahava loyi a a ri nghwavava. U va tumbete elwangwini ra yindlu yakwe, leswaku vanhu lava a va rhumiwe hi hosi ya le Yeriko leswaku va ta va khoma va nga va kumi. Rahava u byele tinhlori ta Vaisrayele a ku: “Ndzi swi tiva kahle leswaku Yehovha u ta mi nyika tiko hakunene . . . , hikuva hi yi twile ndlela leyi Yehovha a omiseke ha yona mati ya Lwandle ro Tshwuka emahlweni ka n’wina . . . nileswi mi swi endleke eka tihosi timbirhi ta Vaamori.” U tlhele a ku: “Yehovha Xikwembu xa n’wina i Xikwembu ematilweni lama nga ehenhla ni le misaveni leyi nga ehansi.” (Yox. 2:9-11) Leswi Rahava a fambisaneke ni nhlengeletano ya Yehovha ya nkarhi wolowo, Xikwembu xi tiyisekile leswaku yena ni vandyangu wa yena va ponisiwa loko Vaisrayele va hlula Yeriko. (Yox. 6:25) Rahava u kombise ripfumelo a tlhela a xixima Yehovha swinene swin’we ni vanhu vakwe.
NHLENGELETANO LEYI YAKA EMAHLWENI YA LE MINKARHINI YA VAAPOSTOLA
10. Yesu u va byele yini varhangeri va vukhongeri va Vayuda va le nkarhini wakwe naswona ha yini a vule marito wolawo?
10 Loko Yoxuwa a ri murhangeri wa Vaisrayele, va hlule miti ya tiko ra Kanana kutani va tshama etikweni rolero. Kambe ku humelele yini endzhaku ka malembe yo tala? Vaisrayele a va tshamela ku tlula milawu ya Xikwembu. Loko Yehovha a rhumela N’wana wakwe laha misaveni, a va nga ha xi yingisi Xikwembu ni vavulavuleri va xona lerova Yesu u vule leswaku Yerusalema i “mudlayi wa vaprofeta.” (Hlaya Matewu 23:37, 38.) Xikwembu xi fularhele varhangeri va vukhongeri va Vayuda hileswi a va nga tshembekanga eka xona. Hikokwalaho Yesu u te: “Mfumo wa Xikwembu wu ta tekiwa eka n’wina wu nyikiwa tiko leri humesaka mihandzu ya wona.”—Mat. 21:43.
11, 12. (a) I yini leswi kombisaka leswaku Yehovha u suse nkateko wakwe eka tiko ra Vayuda a wu hundzisela eka nhlengeletano yin’wana eminkarhini ya vaapostola? (b) Nhlengeletano leyintshwa leyi amukelekaka eka Xikwembu a yi vumbiwa hi vamani?
11 Eminkarhini ya vaapostola, Yehovha u fularhele tiko ra Israyele leri a ri nga tshembekanga. Kambe, sweswo a swi nga vuli swona leswaku a a ta tshama a nga ri na nhlengeletano ya malandza yo tshembeka laha misaveni. Yehovha u hundzisele nkateko wakwe eka nhlengeletano leyintshwa leyi yaka emahlweni leyi a yi titshege hi Yesu Kreste ni hi tidyondzo takwe. Yi sungule ku va kona hi siku ra Pentekosta hi 33 C.E. Hi nkarhi wolowo, vadyondzisiwa va Yesu va kwalomu ka 120 a va hlengeletanile eYerusalema loko “hi xitshuketa ku humelela huwa yi huma etilweni yi kotisa rimoyana leri hungaka hi rivilo ra matimba, yi tata yindlu hinkwayo.” Endzhaku ka sweswo “ku vonaka tindzimi leti fanaka ni ndzilo eka vona, kutani ti avana, ha rin’we ri tshama ehenhla ka un’wana ni un’wana wa vona, kutani hinkwavo va tala moya lowo kwetsima, va sungula ku vulavula hi tindzimi to hambana-hambana, hilaha moya a wu va nyika hakona leswaku va vulavula.” (Mint. 2:1-4) Xiendlakalo lexi xo hlamarisa xi nyikele vumbhoni lebyi nga kanakanisiki bya leswaku Yehovha a a seketela nhlengeletano leyi leyintshwa, leyi a yi vumbiwa hi vadyondzisiwa va Kreste.
12 Hi siku rolero ro tsakisa, “ku engeteriwe mimoya-xiviri ya kwalomu ka 3 000” eka nhlayo ya valandzeri va Yesu. Ku tlula kwalaho, “Yehovha a a hambeta a va tisela lava ponisiwaka, siku ni siku.” (Mint. 2:41, 47) Ntirho wa vachumayeri volavo va le nkarhini wa vaapostola wu tswale mihandzu swinene lerova “rito ra Xikwembu ri ya ri kula, ni nhlayo ya vadyondzisiwa yi ya yi andza ngopfu eYerusalema.” Hambi ku ri “ntshungu lowukulu wa vaprista wu [yingise] vupfumeri lebyi.” (Mint. 6:7) Hikwalaho vanhu vo tala va timbilu letinene va amukele ntiyiso lowu twarisiweke hi swirho swa nhlengeletano leyi leyintshwa. Endzhakunyana, Yehovha u nyikele vumbhoni lebyi fanaka bya leswaku u seketela nhlengeletano leyi loko a sungula ku tisa “vanhu va matiko” evandlheni ra Vukreste.—Hlaya Mintirho 10:44, 45.
13. A ku ri wihi ntirho wa nhlengeletano leyintshwa ya Xikwembu?
13 A swi nga kanakanisi leswaku hi wihi ntirho lowu Xikwembu a xi wu nyike valandzeri va Kreste leswaku va wu endla. Yesu u va vekele xikombiso, hikuva endzhakunyana ka loko a khuvuriwile, u sungule ku chumayela hi “Mfumo wa matilo.” (Mat. 4:17) Yesu u dyondzise vadyondzisiwa vakwe ku endla ntirho lowu fanaka. U te: “Mi ta va timbhoni ta mina eYerusalema swin’we ni le tikweni hinkwaro ra Yudiya ni le Samariya ni ku ya fika endhawini ya le kule swinene ya misava.” (Mint. 1:8) Valandzeri vo sungula va Kreste a va swi twisisa leswi a swi languteriwile eka vona. Hi xikombiso, le Antiyoka ePisidiya, Pawulo na Barnaba va byele vakaneti va vona va Vayuda hi xivindzi va ku: “A swi fanela leswaku rito ra Xikwembu ri vuriwa eka n’wina ku sungula. Tanihi leswi mi ri bakanyelaka ekule na n’wina ni leswi mi titekaka mi nga faneriwi hi vutomi lebyi nga heriki, maswivo, hi hundzulukela eka va matiko. Entiyisweni, Yehovha u veke xileriso eka hina hi marito lawa, ‘Ndzi ku veke u va ku vonakala ka matiko, leswaku u va ndlela yo ponisa ku yisa emakun’wini ya misava.’” (Mint. 13:14, 45-47) Ku sukela enkarhini wa vaapostola, xiphemu xa laha misaveni xa nhlengeletano ya Xikwembu a xi ri karhi xi byela vanhu leswi Xikwembu xi swi endleke leswaku xi ponisa vanhu.
VO TALA VA LOVISIWILE, KAMBE MALANDZA YA XIKWEMBU MA PONILE
14. Ku humelele yini eYerusalema eminkarhini ya vaapostola, naswona i vamani lava poneke?
14 Vayuda vo tala a va ma amukelanga mahungu lamanene naswona a va ta weriwa hi khombo, hikuva Yesu u lemukise vadyondzisiwa vakwe a ku: “Loko mi vona Yerusalema wu rhendzeriwa hi mavuthu lama goveke, swi tiveni leswaku ku lovisiwa ka wona ku tshinele. Kutani lava nga eYudiya a va balekele etintshaveni, lava nga exikarhi ka wona a va suke, lava nga etindhawini ta le handle va nga tshuki va nghena emutini.” (Luka 21:20, 21) Leswi Yesu a swi profeteke swi hetisekile. Masocha ya Varhoma lawa a ma rhangeriwe hi Cestius Gallus ma rhendzele Yerusalema hikwalaho ka ku xandzuka ka Vayuda hi 66 C.E. Hambiswiritano, masocha wolawo ma tlherile hi xitshuketa naswona sweswo swi nyike valandzeri va Yesu nkarhi wo baleka eYerusalema ni le Yudiya. Hi ku ya hi n’wamatimu Eusebius, vo tala va tsemakanye Nambu wa Yordani va ya le Pela ePeriya. Hi 70 C.E., masocha ya Varhoma lama rhangeriweke hi Ndhuna-nkulu Titus ma vuyile kutani ma lovisa muti wa Yerusalema. Hambiswiritano, Vakreste vo tshembeka va ponile hikuva va yingise xitsundzuxo xa Yesu.
15. Vanhu vo tala va ve Vakreste ku nga khathariseki yini?
15 Ku nga khathariseki swiyimo swo tika, nxaniso ni miringo yin’wana ya ripfumelo leyi valandzeri va Kreste va langutaneke na yona, vanhu vo tala va ve Vakreste eminkarhini ya vaapostola. (Mint. 11:19-21; 19:1, 19, 20) Vakreste volavo vo sungula va endle nhluvuko hi tlhelo ra moya hikuva Xikwembu a xi va katekisa.—Swiv. 10:22.
16. I yini leswi a swi laveka leswaku Vakreste hinkwavo va tshama va ri ni ripfumelo leri tiyeke ni vun’we?
16 Leswaku Vakreste hinkwavo va tshama va ri ni ripfumelo leri tiyeke ni vun’we, a va fanele va endla matshalatshala yo karhi. A va fanele va hlaya Matsalwa, va ya eminhlanganweni nkarhi na nkarhi naswona va hiseka entirhweni wo chumayela hi Mfumo. Mintirho yo tano yi tiyise vuxaka ni vun’we bya vanhu va Yehovha va le nkarhini wolowo, hilaha yi endlaka hakona namuntlha. Lava a va hlanganyela emavandlheni yo sungula lawa a ma hlelekile va vuyeriwe swinene eka matshalatshala ya valanguteri ni malandza ya vutirheli lawa a ma tiyimisele ku va pfuna ma tlhela ma tirha hi matimba. (Filp. 1:1; 1 Pet. 5:1-4) Naswona swi fanele swi va tsakisile loko vakulu lava nga valanguteri va swifundzha, vo fana na Pawulo, va endzela mavandlha. (Mint. 15:36, 40, 41) Ku yelana loku nga kona eka vugandzeri bya hina ni bya Vakreste vo sungula ka hlamarisa. Hakunene ha tsaka leswi Yehovha a endleke leswaku malandza yakwe ya le nkarhini wa khale ni ya namuntlha ma va lama hlelekeke! *
17. I yini leswi nga ta tlhuvutsiwa exihlokweni lexi landzelaka?
17 Tanihi leswi misava ya Sathana yi nga le kusuhi ni ku hela emasikwini lawa yo hetelela, xiphemu xa laha misaveni xa nhlengeletano ya Yehovha ya vuako hinkwabyo xi ya emahlweni hi rivilo lerikulu swinene. Xana u fambisana na xona? Xana u endla nhluvuko hi tlhelo ra moya? Xihloko lexi landzelaka xi ta ku komba ndlela leyi u nga endlaka tano ha yona.
^ ndzim. 16 Vona xihloko lexi nge “Vakreste Va Gandzela Hi Moya Ni Ntiyiso” ni lexi nge “Va Hambeta Va Famba Entiyisweni” eka Xihondzo xo Rindza xa July 15, 2002. Nhlamuselo leyi enteke ya xiphemu xa laha misaveni xa nhlengeletano ya Xikwembu yi kumeka eka buku leyi nge Timbhoni Ta Yehovha I Vahuweleri Va Mfumo Wa Xikwembu.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tindlela To Kuma Ntsako eNdyangwini
Ndlela Leyi Vana Va Nga Byi Cincaka Ha Yona Vukati
Charles: * “Mina na Mary a hi tsakile loko hi veleka n’wana wa hina wa nhwanyana. Kambe a ndzi nga ha kumi nkarhi lowu eneleke wo etlela eka tin’hweti to sungula endzhaku ka loko a velekiwile. Tindlela hinkwato leti a hi hlele leswaku hi ta n’wi kurisa ni ku n’wi khathalela ha tona n’wana wa hina, a hi ti landzelanga.”
Mary: “Loko n’wana wa hina a velekiwa, vutomi bya mina byi cincile. Se a ndzi hanyela ku endlela n’wana masi, ku n’wi cinca napukeni kumbe ku n’wi miyeta loko a rila. Ndzi endle ku cinca lokukulu evuton’wini bya mina. Mina na Charles swi hi tekele tin’hweti leswaku hi tlhela hi rhandzana hilaha a hi rhandzana hakona eku sunguleni.”
VO TALA va nga pfumela leswaku ku va ni vana swi tisa ntsako lowukulu evuton’wini. Bibele yi hlamusela vana tanihi “hakelo” leyi humaka eka Xikwembu. (Pisalema 127:3) Ku fana na Charles na Mary, mimpatswa leya ha ku vaka ni vana vo sungula ya swi tiva leswaku vana va nga byi cinca vukati. Hi xikombiso, manana loyi a ha ku velekaka, a nga ha khathalela ngopfu n’wana wakwe kambe a nga swi xiyi leswaku miri wakwe ni mbilu yakwe swi khumbeke ku fikela kwihi. Hilaha ku fanaka, tatana na yena a nga ha hlamarisiwa hi vuxaka lebyi nsati wakwe a nga na byona ni n’wana wa vona. A nga ha sungula ku va ni mavondzo ya leswaku nsati wakwe a nga ha tinyiki nkarhi wo va na yena.
Entiyisweni ku velekiwa ka n’wana wa mativula swi nga ha tisa ntlhontlho evukatini. Ku va munhu a titwa a nga rhandziwi ni swiphiqo leswi nga tlhantlhiwangiki leswi mimpatswa yi nga na swona swi nga ha sungula ku vonaka hikwalaho ka leswi se yi nga ni vana.
Xana mimpatswa leya ha ku vaka ni vana yi nga langutana njhani ni mintlhontlho leyi vaka kona loko n’wana a ha ku velekiwa? I yini leswi mpatswa wu nga swi endlaka leswaku wu va ni vuxaka lebyi tiyeke? Xana wu nga ti tlhantlha njhani timholovo leti vaka kona loko n’wana a kurisiwa? A hi kambisiseni swiphiqo sweswo ha xin’we-xin’we kutani hi xiya ndlela leyi milawu ya Bibele yi nga wu pfunaka ha yona leswaku wu swi tlhantlha.
XIPHIQO 1: Hi xitshuketa wansati u sungula ku khathala ngopfu hi n’wana.
N’wana la ha ku velekiwaka u lava nkarhi wo tala wa mana wakwe. Manana a nga ha titwa a enerisekile loko a ri karhi a khathalela n’wana wakwe. Hi hala tlhelo, nuna wakwe a nga ha titwa a honisiwa. Manuel, la tshamaka eBrazil, u ri: “Ku va nsati wa mina a sungule ku khathala ngopfu hi n’wana ematshan’weni ya mina a swi ndzi tikela ku swi amukela. Eku sunguleni, a ho va vambirhi ntsena kambe swilo swi cince loko hi kuma n’wana.” Xana u nga langutana njhani ni xiphiqo xo tano?
Bibele yi ri: “Rirhandzu ri ni mbilu yo leha ni musa.” Rirhandzu “a ri lavi leswi vuyerisaka rona ntsena, a ri hlundzuki.” (1 Vakorinto 13:4, 5) Loko n’wana a velekiwa, i yini leswi nuna ni nsati va nga swi endlaka leswaku va tirhisa ndzayo leyi?
Wanuna wo tlhariha u ta kombisa leswaku hakunene wa n’wi rhandza nsati wakwe hi ku twisisa ndlela leyi miri ni mianakanyo yakwe swi khumbekaka ha yona loko n’wana a ha ku velekiwa. Loko a endla tano, u ta xi twisisa xivangelo xo va nsati wakwe a cinca-cinca ndlela leyi a titwaka ha yona. * Adam, la tshamaka eFurwa naswona a nga tatana wa xinhwanyetana lexi nga ni tin’hweti ta 11 u ri: “Minkarhi yin’wana swa ndzi tikela ku twisisa ndlela leyi nsati wa mina a titwaka ha yona. Kambe ndza swi xiya leswaku leswi a swi vangiwi hikwalaho ka mina. Kambe swi vangiwa hi mintshikilelo ya vutihlamuleri lebyintshwa lebyi hi nga na byona.”
Xana minkarhi yin’wana nsati wa wena a nga ma tlangeli matshalatshala ya wena yo pfuna? Loko swi ri tano, u nga khunguvanyeki hi ku hatlisa. (Eklesiasta 7:9) Ematshan’weni ya sweswo, n’wi lehisele mbilu kutani u ringeta ku rhangisa swilaveko swakwe eka swa wena naswona leswi swi ta ku pfuna leswaku u nga hlundzuki.—Swivuriso 14:29.
Hi hala tlhelo, wansati la twisisaka u ta ringeta ku khutaza nuna wakwe eka leswi a ringetaka ku n’wi pfuna ha swona. U ta n’wi dyondzisa ku khathalela n’wana, ku n’wi cinca napukeni kumbe ku n’wi endlela masi—hambileswi eku sunguleni a nga ta pfa a endla swihoxo.
Ellen, la nga ni malembe ya 26, u xiye leswaku u fanele a cinca ndlela leyi a a tirhisana ha yona ni nuna wakwe. U ri: “Ndzi boheke ku tshika ku lawula ngopfu eka ndlela leyi a hi n’wi khathalela ha yona n’wana wa hina. Ndzi tlhele ndzi boheka ku tikhoma loko nuna wa mina a ringeta ku landzela swiringanyeto leswi ndzi n’wi byeleke swona malunghana ni ku khathalela n’wana wa hina.”
RINGETANI LESWI: Vavasati, loko vanuna va n’wina va khathalela vana hi ndlela leyi hambaneke ni leyi n’wina mi endlaka ha yona, mi nga va xopa-xopi kumbe mi tlhela mi endla mintirho leyi va yi endleke. Va bumabumeleni eka leswi va swi endleke, xisweswo mi ta endla leswaku va titshemba naswona leswi swi ta endla leswaku va hambeta va mi seketela. Vavanuna, tshikani mintirho leyi nga pfuniki nchumu leswaku mi ta kota ku pfuna vasati va n’wina, ngopfu-ngopfu eka tin’hweti to sungula loko n’wana a ha ku velekiwa.
XIPHIQO 2: Ku hunguteka ka ndlela leyi mi rhandzanaka ha yona.
Hikwalaho ko karharisiwa hi ku nga etleli ni hi swiphiqo swin’wana, mimpatswa yo tala leya ha ku vaka ni vana swa yi tikela ku heta nkarhi swin’we. Vivianne, manana wa le Furwa la nga ni vana vambirhi u ri: “Eku sunguleni a ndzi khomeke ngopfu hi ku khathalela n’wana lerova ndzi rivala ni leswaku ndzi ni nuna.”
Hi hala tlhelo, wanuna a nga ha tsandzeka ku swi xiya leswaku nsati wakwe u khumbeke ku fikela kwihi hikwalaho ko tika. N’wana a nga ha lava nkarhi ni matimba ya n’wina lerova swi nga ha mi oloveli ku kuma nkarhi wo dzumba swin’we kumbe wo hlanganyela timhaka ta masangu. Kutani i yini leswi mpatswa wu nga swi endlaka ku tiyisekisa leswaku n’wana wa wona loyi wu n’wi rhandzaka a nga vi xihinga?
Loko Bibele yi vulavula hi vukati yi ri: “Wanuna u ta siya tata wakwe ni mana wakwe naswona u fanele ku namarhela nsati wakwe, kutani va fanele va va nyama yin’we.” * (Genesa 2:24) Xikongomelo xa Yehovha Xikwembu a ku ri leswaku vana va hetelela va siya vatswari va vona. Xikwembu xi langutele leswaku wanuna ni wansati va va nyama yin’we vutomi bya vona hinkwabyo. (Matewu 19:3-9) Xana ku va mpatswa wu tlangela yinhla leyi swi nga wu pfuna njhani leswaku wu tiva leswi wu faneleke wu swi rhangisa?
Vivianne, la tshahiweke laha henhla u ri: “Ndzi anakanyisise hi marito lama nga eka Genesa 2:24 naswona ndzimana yoleyo yi ndzi pfune ndzi xiya leswaku ndzi fanele ndzi va “nyama yin’we” ni nuna wa mina, ku nga ri n’wana wa mina. Kutani ndzi swi xiyile leswaku ndzi fanele ndzi tiyisa vukati bya hina.” Theresa, manana wa xinhwanyetana lexi nga ni malembe mambirhi u ri: “Loko ndzi twa onge se a ndza ha ri na mhaka ni nuna wa mina, ndzi ringeta ku tinyika nkarhi wo va na yena siku ni siku hambiloko ndzi nga heti nkarhi wo leha ndzi ri na yena.”
Loko u tekile, i yini leswi u nga swi endlaka leswaku u tiyisa vukati bya wena? Byela nsati wa wena leswaku wa n’wi rhandza. Sweswo swi kombise hi swiendlo. Tikarhatele ku lulamisa swiphiqo hinkwaswo leswi nsati wa wena a nga ha vaka a ri na swona. Sarah, manana la nga ni malembe ya 30 u ri: “Wansati u lava u n’wi tiyisekisa leswaku wa ha n’wi teka a ri wa nkoka naswona wa n’wi rhandza, hambileswi miri wakwe wu cinceke hikwalaho ka leswi a tikile.” Alan, la tshamaka eJarimani naswona a nga tatana wa swifanyetana swimbirhi, u swi vona swi ri swa nkoka ku va vavanuna va seketela vasati va vona eka ndlela leyi va titwaka ha yona. U ri: “Minkarhi hinkwayo ndzi ringeta ku chavelela nsati wa mina loko a ri ni gome.”
I ntiyiso leswaku ku velekiwa ka n’wana swi endla leswaku mpatswa wu nga ha wu kumi kahle nkarhi wo hlanganyela timhaka ta masangu. Kutani nuna ni nsati va fanele va bula hi swilaveko swa vona. Bibele yi vula leswaku ku cinca kun’wana ni kun’wana loku khumbaka timhaka ta masangu ku fanele ku endliwa hi ku va mpatswa wu “pfumelelana.” (1 Vakorinto 7:1-5) Leswi swi lava leswaku mi bula ha yona mhaka leyi. Hikwalaho ka ndlela leyi u kurisiweke ha yona kumbe ndhavuko wa ka n’wina, swi nga ha ku tikela ku bula ni nkataku hi timhaka ta masangu. Kambe mabulo yo tano i ya nkoka eka mpatswa lowu ku nga ro sungula wu va ni n’wana. Vanani ni ntwela-vusiwana, mi lehiselana mbilu naswona mi tshembeka. (1 Vakorinto 10:24) Xisweswo, wena ni nkataku mi ta papalata ku nga twanani kutani mi tiyisa rirhandzu ra n’wina.—1 Petro 3:7, 8.
Nakambe mpatswa wu nga tiyisa rirhandzu ra wona loko wu byelana ni ku kombana rirhandzu. Wanuna wo tlhariha u ta teka ntirho lowu endliwaka hi nsati wakwe wu ri wa nkoka. Vivianne u ri: “Loko ri pela, hakanyingi ndzi twa onge a ndzi endlanga nchumu—hambileswi ndzi vaka ndzi khomekile hi ku khathalela n’wana!” Hambileswi wansati a nga ha tshamaka a khomekile swinene, wansati la twisisaka a nge yi tekeli ehansi ndlela leyi nuna wakwe a ringetaka ku n’wi pfuna ha yona.—Swivuriso 17:17.
RINGETANI LESWI: Vamanana, loko vana va n’wina va etlele na n’wina etlelani. Xisweswo mi ta kuma matimba yo hetisisa vutihlamuleri bya n’wina tanihi vavasati lava tekiweke. Vatatana, loko swi koteka pfukani ni vusiku mi mamisa vana bodlela kumbe mi va cinca napukeni leswaku vasati va n’wina va ta wisa. Nkarhi na nkarhi, tiyisekisa nsati wa wena leswaku wa n’wi rhandza hi ku n’wi tsalela xipapilana, u n’wi rhumela ti-SMS kumbe u n’wi bela riqingho. Tanihi mpatswa, tinyikeni nkarhi wo bula. Bulani hi timhaka leti khumbaka n’wina, ku nga ri ta n’wana ntsena. Endlani leswaku vuxaka bya n’wina byi tshama byi tiyile kutani swi ta mi olovela ku langutana ni swiphiqo swo va vatswari.
XIPHIQO 3: Ku ka mi nga pfumelelani malunghana ni ku kurisa n’wana.
Mpatswa wu nga ha xiya leswaku ndlela leyi wu kurisiweke ha yona yi endla leswaku wu holova. Manana wa Mujapani la vuriwaka Asami ni nuna wakwe, Katsuro, va tshame va va ni xiphiqo lexi. Asami u ri: “A ndzi vona onge Katsuro u khoma xinhwanyetana xa hina ku fana ni tandza, kasi yena a a vona onge mina ndza xi karhata.” I yini leswi mi nga swi endlaka leswaku mi nga dyondzisi n’wana wa n’wina swilo leswi hambaneke?
Hosi Solomoni wo tlhariha u te: “Munhu u vanga nyimpi hi ku tikukumuxa ntsena, kambe eka lava va kanelaka swin’we ku ni vutlhari.” (Swivuriso 13:10) I yini leswi u swi tivaka malunghana ni ndlela leyi nkataku a lavaka ku n’wi kurisa ha yona n’wana wa n’wina? Loko mi rindza kukondza n’wana a velekiwa emahlweni ko va mi bula hi ndlela leyi mi nga ta n’wi kurisa ha yona, sweswo swi ta endla leswaku mi holova ematshan’weni yo va mi tlhantlha xiphiqo.
Hi xikombiso, xana se mi burile hi swivutiso leswi landzelaka: “Xana hi nga n’wi dyondzisa njhani n’wana wa hina tindlela letinene to dya ni to etlela? Xana minkarhi hinkwayo hi fanele hi n’wi tlakula loko a rila hi nkarhi wo etlela? Xana hi fanele hi endla yini loko swi n’wi tikela ku tirhisa xihambukelo?” Swi le rivaleni leswaku swiboho leswi mi nga ta swi teka swi ta hambana ni swa mimpatswa yin’wana. Ethan, tatana wa vana vambirhi u ri: “Mi fanele mi vulavurisana leswaku mi ta dyondzisa n’wana wa n’wina swilo leswi fanaka. Kutani havumbirhi bya n’wina mi ta swi kota ku enerisa swilaveko swakwe.”
RINGETA LESWI: Ringeta ku ehleketa hi tindlela leti vatswari va wena va ku kuriseke ha tona. Hlawula leswaku hi tihi leti u nga rhandzaka leswaku n’wana wa n’wina a kula ha tona ni leti u nga ti laviki. Bula ni nkataku hileswi u swi ehleketaka.
N’wana A Nga Endla Leswaku Vukati Byi Tsakisa
Tanihi leswi vanhu lava fambaka ehenhla ka ayisi swi lavaka leswaku va lehisa mbilu leswaku va kota ku famba kahle ehenhla ka yona, na n’wina mi lava nkarhi leswaku mi ta tolovela vutihlamuleri bya n’wina lebyintshwa tanihi vatswari. Hi ku famba ka nkarhi mi ta byi tolovela.
Ku kurisa n’wana swi nga mi pfuna mi vona leswaku mi rhandzana ku fikela kwihi naswona swi nga byi cinca hi ku helela vuxaka bya n’wina. Kambe swi ta tlhela swi mi pfuna leswaku mi hlakulela ni timfanelo ta nkoka. Loko mi tirhisa ndzayo ya vutlhari leyi nga eBibeleni, mi ta titwa ku fana ni tatana la vuriwaka Kenneth. U ri: “Ku kurisa vana swi endle leswaku mina na nsati wa mina hi tiphina evukatini bya hina. Sweswi ha rhandzana swinene naswona ha twisisana.” Ku cinca ko tano ku nga ha va kona evukatini loko mpatswa wu va ni n’wana.
^ ndzim. 3 Mavito ma cinciwile exihlokweni lexi.
^ ndzim. 11 Eka mavhiki ma nga ri mangani loko vamanana va ha ku veleka, va va ni ntshikilelo. Van’wana va khomiwa hi ntshikilelo wa mianakanyo. Leswaku u kuma rungula leri engetelekeke malunghana ni ku langutana ni xiphiqo lexi, vona xihloko lexi nge “Ndzi Hlule Ntshikilelo Lowu Vaka Kona Endzhaku Ka Ku Bebula,” eka Xalamuka! ya August 8 2002 ni lexi nge “Understanding Postpartum Depression (Ku Twisisa Ntshikilelo Wa Mianakanyo Lowu Vamanana Van’wana Va Vaka Na Wona Loko Va Heta Ku Veleka)” eka Xalamuka! (ya Xinghezi) ya June 8, 2003, leyi kandziyisiweke hi Timbhoni ta Yehovha. Swihloko leswi swi nga hlayiwa eka website ya www.watchtower.org.
^ ndzim. 19 Hi ku ya hi buku ya xidyondzi xin’wana, rito ra Xiheveru leri hundzuluxeriweke ri va “namarhela” eka Genesa 2:24 ri nga ha vula ‘ku khomelela eka munhu un’wana hi rirhandzu ni hi ku tshembeka.’
TIVUTISE . . .
Eka vhiki leri hundzeke, i yini leswi ndzi swi endleleke nkatanga ku kombisa leswaku ndza swi tlangela leswi a swi endlaka endyangwini wa hina?
Xana ndzi hetelele rini ku tinyika nkarhi wo bula ni nkatanga hi timhaka leti khumbaka hina ku nga ri to kurisa n’wana?


text:
Timbhoni Ta Yehovha Ti Bumabumeriwa Hikwalaho Ko Pfuna Vakhotsiwa
Timbhoni ta Yehovha ta kaye ti nyikiwe switifiketi swo ti khensa eka “ntirho lowunene” lowu ti wu endleleke vakhotsiwa eka rin’wana ra makhotso lamakulu ya vahlapfa le Australia. Timbhoni ti nyikiwe switifiketi hi Khotso ra Vahlapfa ra Curtin leri nga ekusuhi ni le Derby, le Vupeladyambu bya Australia. *
Vhiki rin’wana ni rin’wana, Timbhoni ti endzela vahlapfa leswaku ti ya yingisela mintokoto ya vona naswona ti va byela hi rungula ra Bibele leri chavelelaka ni leri nga ni ntshembo. Christopher Riddoch, loyi a langutelaka swa vukhongeri ni mindhavuko ekhotsweni rero, u te: “Vuyelo lebyi vaka kona hi ku va ti endzela vakhotsiwa, byi vonaka hi ku hatlisa.” U vule leswaku vakhotsiwa va tsaka swinene endzhaku ko va va endzeriwile naswona “va swi xiya leswaku ku ni vanhu lava khathalaka hi vona.”
Nakambe Nkulukumba Riddoch u vule leswaku xitifiketi lexi nga nyikiwa Timbhoni i nyiko leyitsongo yo ti khensa hileswi ti “antswisaka vutomi bya vavanuna lava hi va khathalelaka.” U tlhele a vula leswaku Timbhoni leti ti fanele ti bumabumeriwa hi mindyangu ya tona, vapfumerikulobye ni hikwalaho ka ripfumelo ra tona.”
^ ndzim. 2 Khotso leri ri nga teka vavanuna va kwalomu ka 1 500.


text:
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Mahanyelo Ni Ntirho Wa Hina Wo Chumayela–Xiyimiso Xa Minhlangano | January 2018
Swiringanyeto Swo Sungula Mabulo
Swiringanyeto Swo Sungula Mabulo
●○○ RIENDZO RO SUNGULA
Xivutiso: Xana Bibele ya ha pfuna ninamuntlha?
Tsalwa: 2Tm 3:16
Xivutiso Lexi Mi Nga Ta Bula Ha Xona: Xana Bibele yi vulavula hi yini?
○●○ KU VUYELA RO SUNGULA
Xivutiso: Xana Bibele yi vulavula hi yini?
Tsalwa: Mt 6:10
Xivutiso Lexi Mi Nga Ta Bula Ha Xona: I yini leswi Mfumo wa Xikwembu wu nga ta swi endla?
○○● KU VUYELA RA VUMBIRHI
Xivutiso: I yini leswi Mfumo wa Xikwembu wu nga ta swi endla?
Tsalwa: Dn 2:44
Xivutiso Lexi Mi Nga Ta Bula Ha Xona: Xana leswi swi ta va khumba njhani vanhu emisaveni?
Rhumela
Rhumela
MAHANYELO NI NTIRHO WA HINA WO CHUMAYELA–XIYIMISO XA MINHLANGANO
Xitsonga
Swiringanyeto Swo Sungula Mabula Ensin’wini Swa January 2018


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Deteronoma 7:1-26
7 “Loko eku heteleleni Yehovha Xikwembu xa wena a ku tisa etikweni leri u yaka eka rona ku ya ri teka,+ u ta tlhela a susa matiko lama nga ni vanhu vo tala emahlweni ka wena,+ Vaheti,+ Vagirgaxa,+ Vaamori,+ Vakanana,+ Vaperezi,+ Vahivhi+ ni Vayebusi,+ matiko ya nkombo lama nga ni vanhu vo tala, lama nga ni matimba ku ku tlula.+2 Kunene Yehovha Xikwembu xa wena u ta ma tshikela eka wena, wena u fanele u ma hlula.+ Hakunene u fanele u ma nyikela endzovisweni.+ U nga tshuki u endla ntwanano na wona kumbe u va ni tintswalo+ eka wona.3 U nga tshuki u endla ntwanano wa ku tekelana na wona. U nga tshuki u nyika n’wana wa wena wa nhwanyana eka n’wana wakwe wa jaha, naswona n’wana wakwe wa nhwanyana u nga tshuki u n’wi tekela n’wana wa wena wa jaha.+4 Hikuva yena u ta hambukisa n’wana wa wena wa jaha, a nga ha ndzi landzeli, kunene va ta tirhela swikwembu+ swin’wana; kutani ku hlundzuka ka Yehovha ku ta va kukulu ehenhla ka n’wina, kunene u ta mi lovisa hi ku hatlisa.+5 “Hi tlhelo lerin’wana, mi ta ma endla leswi: Mi ta hirimuxa+ tialitari ta wona ni tinsika ta wona to kwetsima mi ta ti tshova,+ ni timhandzi+ ta wona to kwetsima mi ta ti tsema,+ ni swifaniso swa wona leswi vatliweke mi ta swi hisa hi ndzilo.+6 Hikuva mi vanhu vo kwetsima eka Yehovha Xikwembu+ xa n’wina. Hi n’wina mi hlawuriweke hi Yehovha Xikwembu xa n’wina leswaku mi va vanhu vakwe, ndzhaka yo hlawuleka exikarhi ka vanhu hinkwavo lava va nga evuandlalweni bya misava.+7 “A ku nga ri hikwalaho ka ku va mi ri vanhu vo tala ku tlula vanhu hinkwavo leswi Yehovha a endleke xinakulobye na n’wina, lerova a mi hlawula,+ hikuva a mi ri nhlayo leyitsongo eka vanhu+ hinkwavo.8 Kambe a ku ri hikwalaho ka leswi Yehovha a a mi rhandza,+ ni hikwalaho ka leswi a hlayiseke marito yakwe yo hlambanya lawa a ma hlambanyeleke vatata+ wa n’wina, leswi endleke leswaku Yehovha a mi humesa hi voko ra matimba,+ leswaku a ta mi kutsula endlwini ya mahlonga,+ evokweni ra Faro hosi ya Egipta.9 Kutani mi swi tiva kahle leswaku Yehovha Xikwembu xa n’wina i Xikwembu+ xa ntiyiso, Xikwembu+ lexi tshembekaka, lexi hlayisaka ntwanano+ wa xona ni musa wa xona wa rirhandzu eka lava va xi rhandzaka ni lava va hlayisaka milawu ya xona ku ya eka xitukulwana+ xa vugidi,10 kambe lexi tlheriselaka exikandzeni xa loyi a xi vengaka hi ku n’wi lovisa.+ A xi nge kanakani eka munhu loyi a xi vengaka; xi ta n’wi tlherisela exikandzeni xakwe.11 Kutani u fanele u hlayisa nawu ni swileriso ni swiboho swa vuavanyisi leswi ndzi ku lerisaka swona namuntlha, u swi endla.+12 “Kutani hikwalaho ka leswi mi hambetaka mi yingisa swiboho leswi swa vuavanyisi naswona mi swi hlayisaka leswaku mi swi hetisisa,+ Yehovha Xikwembu xa n’wina u ta mi hlayisela ntwanano+ ni musa wa rirhandzu, leswi a swi hlambanyeleke vatata+ wa n’wina.13 Kunene u ta mi rhandza a mi katekisa,+ a mi andzisa+ ni ku katekisa mbhandzu wa khwiri+ ra n’wina ni mbhandzu wa misava+ ya n’wina, mavele ya n’wina ni vhinyo ya n’wina leyintshwa ni mafurha ya n’wina, marhole ya tihomu ta n’wina ni swinyimpfana swa ntlhambi+ wa n’wina wa tinyimpfu, emisaveni leyi a yi hlambanyeleke ku yi nyika+ vatata wa n’wina.14 Mi ta va lava katekisiweke+ ku tlula vanhu hinkwavo. Eka n’wina, a ku nge vi na waxinuna kumbe waxisati la nga riki na vana, hambi ku ri exikarhi ka swifuwo+ swa n’wina.15 Kunene Yehovha u ta mi susela mavabyi hinkwawo; kutani loko ku ri swifo swo biha swa le Egipta leswi mi swi tiveke,+ a nge swi veki ehenhla ka n’wina, hakunene u ta swi veka ehenhla ka hinkwavo lava va mi vengaka.16 Mi fanele mi herisa vanhu hinkwavo lava Yehovha Xikwembu xa n’wina a va nyikelaka eka n’wina.+ Tihlo ra n’wina ri nga tshuki ri va ni nsovo eka vona;+ mi nga tshuki mi tirhela swikwembu+ swa vona, hikuva sweswo ku ta va ntlhamu eka n’wina.+17 “Loko wo tshuka u ku embilwini ya wena, ‘Matiko lawa ma ni vanhu vo tala ku ndzi tlula. Xana ndzi ta swi kotisa ku yini ku ma hlongola?’+18 u nga tshuki u ma chava.+ Hakunene u fanele u swi tsundzuka leswi Yehovha Xikwembu xa wena a swi endleke eka Faro ni le ka Egipta+ hinkwaro,19 ku tivonakarisa lokukulu loku mahlo ya wena ma ku voneke,+ ni swikombiso ni masingita+ ni voko+ ra matimba ni voko+ leri tshambulutiweke, leri Yehovha Xikwembu xa wena a ku humeseke+ ha rona. Hi yona ndlela leyi Yehovha Xikwembu xa wena a nga ta endla ha yona eka vanhu hinkwavo lava u va chavaka.+20 Kutani Yehovha Xikwembu xa wena u ta rhumela gome+ eka vona kukondza lava a va siyiwile+ va lova, lava a va titumbetile emahlweni ka n’wina.21 U nga chavi hikwalaho ka vona, hikuva Yehovha Xikwembu xa wena u le xikarhi+ ka wena, i Xikwembu+ lexikulu naswona lexi chavisekaka.22 “Kunene Yehovha Xikwembu xa wena u ta hlongola matiko lawa emahlweni ka wena hakatsongo-tsongo.+ U nge pfumeleriwi ku ma heta hi ku hatlisa, hi ku chava leswaku swivandzana swa nhova swi nga andza ku ku tlula.23 Hakunene Yehovha Xikwembu xa wena u ta ma nyiketa eka wena kutani a ma hlula hi ku hlula lokukulu, ku fikela loko ma lovisiwa.+24 Kunene u ta nyiketa tihosi ta wona evokweni+ ra wena, u fanele u lovisa mavito ya tona ehansi ka matilo.+ A ku na munhu la nga ta yima ku lwa na wena,+ ku fikela loko u ma herisile.+25 Swifaniso leswi vatliweke swa swikwembu swa wona u fanele u swi hisa hi ndzilo.+ U nga tshuki u navela silivhere ni nsuku lowu nga ehenhla ka swona,+ kumbe kunene u titekela+ swona, leswaku swi nga ku yengi;+ hikuva i nchumu lowu nyenyetsaka+ eka Yehovha Xikwembu xa wena.26 U nga tshuki u tisa nchumu lowu nyenyetsaka endlwini ya wena, kunene wena u va nchumu lowu nyikeriweke endzovisweni ku fana na wona. U fanele u wu nyenya hilaha ku heleleke naswona u wu venga hilaha ku heleleke,+ hikuva i nchumu lowu nyikeriweke endzovisweni.+


text:
XALAMUKA! June 2014 | I Yini Lexi Endlaka Leswaku Munhu A Va Munghana Lonene?
Lexi twisaka ku vava hileswaku vanhu vo tala a va swi twisisi leswaku vunghana bya ntiyiso i yini. Xana swi fanele swi va tano? I yini leswi u faneleke u swi endla leswaku vunghana byi humelela? Kuma ndzayo ya Bibele leyi nga ta ku pfuna.
Ta Rivala
Tinhloko-mhaka ti katsa: xiphiqo lexi nga eka titliliniki to pfuna vanhu leswaku va va ni vana eCanada, ku dya switsotswana ematshan’weni ya nyama ni ndlela leyintshwa ya ku catisa lava nga ngheniki kereke.
NHLOKOMHAKA YA XIFUNENGETO
I Yini Lexi Endlaka Leswaku Munhu A Va Munghana Lonene?
Vanhu vo tala va vona leswaku i swa nkoka ku va ni vanghana lavanene. U nga swi kota njhani ku va munghana lonene? Xihloko lexi xi tlhuvutsa swilo swa mune leswi nga ta ku pfuna leswi humaka eBibeleni.
LESWI BIBELE YI SWI VULAKA
Rifu
Ku endleka yini loko hi fa? Xana wu kona ntshembo wa leswaku hi ta tlhela hi va ni varhandziwa va hina lava feke? Twana nhlamulo ya Bibele leyi chavelelaka ya swivutiso malunghana ni rifu.
TA KHALE
Joseph Priestley
Ku nga khathariseki leswaku a a tsala hi sayense kumbe vukhongeri, Joseph Priestley a a tsala ntiyiso ntsena. Xiya ndlela leyi swilo leswi a swi tshubuleke ni leswi a swi tsaleke swi veke ni nkucetelo ha yona eka vanhu va nkarhi wakwe.
Xana U Le Khombyeni Ro Hlaseriwa Hi Vuvabyi Bya Maxinini?
Vuvabyi bya maxinini byi tolovelekile emisaveni hinkwayo. Byi vangiwa hi yini? U nga swi tiva njhani loko u ri na byona? U nga ti sirhelela njhani eka vuvabyi bya maxinini?
LESWI NGA PFUNAKA NDYANGU
Ndlela Leyinene Yo Tirhisa Mali
Mi nga rindzi mali yi kala yi hela ku ri kona mi nga ta bula hi ndlela leyi mi nga yi tirhisaka ha yona. Dyondzani ndlela leyi mi nga yi tirhisaka ha yona mali ya n’wina yi nga si mi vangela swiphiqo.
XANA SWI LO ENDLIWA?
Vuswikoti Bya Mandzhemu Byo Kota Ku Vona Ndlela
I yini lexi pfunaka mandzhemu leswaku a kota ku vona? Vanhu va nga dyondza yini eka swona?
Swin'wana Leswi Nga Kona Eka Website Leyi
Xana Ndzi Swi Lunghekerile Ku Suka Ekaya?
U nga swi tiva njhani loko se u swi lunghekerile ku suka ekaya? Tivutise swivutiso swinharhu swa nkoka.
Xana U Lava Mpfuno Leswaku U Nga Tshameli Ku Ehleketa Hi Timhaka Ta Masangu?
U nga tshama njhani u basile loko u tshamela ku anakanya hi timhaka ta masangu? Kuma mpfuno lowu tirhaka eBibeleni.
Leswi Tintangha Ta Wena Ti Swi Vulaka Hi Tiselfoni
Vantshwa vo tala a va koti ku hanya handle ka selfoni. Hi tihi tindlela letinene ni leti nga riki tinene to yi tirhisa?
Muxe U Kulele aEgipta
Hi nga dyondza yini eka ndlela leyi Muxe a kuleke ha yona aEgipta? Kopani tidyondzo leti ivi mi bula hi tona tanihi ndyangu.


text:
DYONDZO 24
A Va Xi Hetisisanga Xitshembiso Xa Vona
Yehovha u byele Muxe a ku: ‘Tana eka mina entshaveni. Ndzi ta tsala milawu ya mina eka swiphepherhele swa maribye kutani ndzi ku nyika swona.’ Muxe u khandziye ntshava kutani a tshama kwalaho ku ringana masiku ya 40 ni vusiku bya 40. Loko a ha ri kwalaho, Yehovha u tsale Milawu ya Khume eka swiphepherhele swimbirhi swa maribye kutani a swi nyika Muxe.
Endzhaku ka nkarhi, Vaisrayele a va anakanya leswaku Muxe u va siyile. Va byele Aroni va ku: ‘Hi lava loyi a nga ta hi rhangela. Hi endlele xikwembu!’ Aroni u te: ‘Ndzi nyikeni nsuku wa n’wina.’ U n’okise nsuku wolowo kutani a endla xifaniso xa rhole. Vanhu va te: ‘Rhole leri i Xikwembu xa hina lexi hi rhangeleke leswaku hi huma Egipta!’ Va sungule ku gandzela rhole ra nsuku va tlhela va endla ni nkhuvo. Xana sweswo a swi hoxile? Ina hikuva vanhu a va tshembise Yehovha leswaku va ta gandzela yena ntsena. Kambe sweswi a va nga ha xi hetisisi xitshembiso xexo.
Yehovha a a swi vona leswi a swi ri karhi swi humelela kutani u byele Muxe a ku: ‘Famba u ya eka vanhu. A va ndzi yingisi naswona va gandzela xikwembu xa mavunwa.’ Muxe u rhelele hi ku hatlisa entshaveni, a khome swiphepherhele swimbirhi.
Loko Muxe a ri ekusuhi ni mixaxa, u twe vanhu va ri karhi va yimbelela. Kutani u va vone va ri karhi va cina ni ku tlhela va khinsamela rhole. Muxe a a hlundzukile swinene. U lahlele swiphepherhele sweswo swimbirhi ehansi kutani swi fayeka. U faye xifaniso xexo hi nkarhi wolowo. Hiloko a vutisa Aroni a ku: ‘Xana vanhu lava va ku khorwise njhani leswaku u endla nchumu wo biha wo fana ni lowu?’ Aroni u te: ‘U nga hlundzuki. Wa swi tiva leswaku vanhu lava va njhani. A va lava xikwembu kutani ndzi hoxe nsuku wa vona endzilweni ivi ku huma rhole leri!’ Aroni a a nga fanelanga a endle tano. Muxe u tlhelele entshaveni kutani a kombela Yehovha leswaku a rivalela vanhu vakwe.
Yehovha u rivalele lava a va tiyimisele ku n’wi yingisa. Xana wa swi vona leswaku a swi ri swa nkoka ku fikela kwihi eka Vaisrayele leswaku va yingisa nkongomiso wa Muxe?
“Loko u tshembisa Xikwembu swo karhi, hatla u swi endla, hikuva a xi tsakisiwi hi swihunguki. Endla leswi u swi tshembiseke.”—Eklesiasta 5:4


text:
NDZIMA 8
I Yini Mfumo Wa Xikwembu?
1. Hi xihi xikhongelo lexi dumeke lexi hi nga ta bula ha xona sweswi?
VANHU va timiliyoni va xi tiva xikhongelo lexi dumeke lexi vitaniwaka Xikhongelo xa Hosi. Yesu u tirhise xikhongelo lexi ku dyondzisa vadyondzisiwa vakwe ndlela yo khongela. Xana u khongelele yini? Kutani ha yini xikhongelo lexi xi ri xa nkoka eka hina namuntlha?
2. Hi swihi swilo swinharhu swa nkoka leswi Yesu a hi dyondziseke leswaku hi swi khongelela?
2 Yesu u te: “Mi fanele mi khongela hi ndlela leyi: ‘Tata wa hina la nge matilweni, vito ra wena a ri kwetsimisiwe [kumbe ri endliwa ri va leri kwetsimaka]. Mfumo wa wena a wu te. Ku rhandza ka wena a ku endleke emisaveni, hilaha ku endlekaka hakona etilweni.’” (Hlaya Matewu 6:9-13.) Ha yini Yesu a hi dyondzise leswaku hi khongelela swilo leswinharhu?—Vona Nhlamuselo ya le hansi 20.
3. I yini leswi hi faneleke hi swi tiva hi Mfumo wa Xikwembu?
3 Se hi dyondzile leswaku vito ra Xikwembu i Yehovha. Hi tlhele hi bula hi xikongomelo xa Xikwembu hi vanhu ni hi misava. Kambe Yesu a a vula yini loko a ku: “Mfumo wa wena a wu te”? Hi ta dyondza leswaku Mfumo wa Xikwembu i yini, leswi wu nga ta swi endla ni ndlela leyi wu nga ta ri kwetsimisa ha yona vito ra Xikwembu.
I YINI MFUMO WA XIKWEMBU?
4. I yini Mfumo wa Xikwembu naswona i mani Hosi ya wona?
4 Yehovha u veke mfumo etilweni naswona u hlawule Yesu leswaku a va Hosi ya wona. Bibele yi vitana mfumo lowu leswaku i Mfumo wa Xikwembu. Yesu i “Hosi ya lava nga tihosi ni Mufumi wa lava nga vafumi.” (1 Timotiya 6:15) Yesu u kota ku endla swilo leswinene ngopfu ku tlula munhu wihi ni wihi loyi a nga tshama a fuma naswona u ni matimba ku tlula vafumi hinkwavo.
5. Mfumo wa Xikwembu wu fuma wu ri kwihi? Wu ta fuma yini?
5 Endzhaku ka masiku ya 40 a pfuxiwile, Yesu u tlhelele etilweni. Eku heteleleni, Yehovha u n’wi veke leswaku a va Hosi ya Mfumo wolowo. (Mintirho 2:33) Mfumo wa Xikwembu wu ta fuma misava wu ri etilweni. (Nhlavutelo 11:15) Hi yona mhaka Bibele yi vitana Mfumo wa Xikwembu ‘Mfumo wa le tilweni.’—2 Timotiya 4:18.
6, 7. Ha yini Yesu a ri Hosi leyinene ku tlula hosi leyi nga munhu wa nyama?
6 Bibele yi vula leswaku Yesu u tlakuke ku tlula hosi yihi ni yihi hikuva hi yena “ntsena la nga fiki.” (1 Timotiya 6:16) Vafumi hinkwavo lava nga vanhu va nyama va hetelela va file kambe Yesu a nge pfuki a file. Swilo hinkwaswo leswinene leswi Yesu a nga ta hi endlela swona swi ta tshama hilaha ku nga heriki.
7 Vuprofeta bya Bibele byi vula leswaku Yesu u ta va Hosi leyi nga ni musa ni ntwelavusiwana: “Moya wa Yehovha wu ta tshama ehenhla ka yena, moya wa vutlhari ni wa ku twisisa, moya wa xitsundzuxo ni wa matimba, moya wa vutivi ni wa ku chava Yehovha; naswona yena u ta tiphina hi ku chava Yehovha. A nge avanyisi hi ku ya hi leswi a swi vonaka ematihlweni ya yena, kumbe a tshinya hi ku ya hi leswi twiwaka hi tindleve takwe ntsena. Kutani u ta avanyisa swisiwana hi ku tshembeka.” (Esaya 11:2-4) Xana a wu nga ta swi tsakela ku fumiwa hi hosi yo tano?
8. Hi swi tiva njhani leswaku Yesu a nge fumi a ri yexe?
8 Xikwembu xi hlawule vanhu vo karhi leswaku va fuma na Yesu emfun’weni wa le tilweni. Hi xikombiso, muapostola Pawulo u byele Timotiya a ku: “Loko hi ya emahlweni hi tiyisela, hi ta tlhela hi va tihosi swin’we.” (2 Timotiya 2:12) I vanhu vangani lava nga ta fuma na Yesu tanihi tihosi?
9. I vanhu vangani lava nga ta fuma na Yesu? Xikwembu xi sungule rini ku va hlawula?
9 Hilaha hi dyondzeke hakona eka Ndzima 7, muapostola Yohane u kombiwe xivono lexi eka xona a voneke Yesu a ri Hosi etilweni ni tihosi tin’wana ta 144 000. I vamani lava 144 000? Yohane u hlamusela leswaku va ‘tsariwe vito ra Yesu ni vito ra Tata wakwe emimombyeni ya vona.’ U ya emahlweni a ku: “Lava hi vona lava hambetaka va landzela Xinyimpfana [ku nga Yesu] ku nga khathariseki leswaku xi ya kwihi. Lava va xaviwe evanhwini.” (Hlaya Nhlavutelo 14:1, 4.) Lava 144 000 i Vakreste vo tshembeka lava hlawuriweke hi Xikwembu leswaku “va ta va tihosi emisaveni” na Yesu. Loko va fa, va pfuxeriwa ku ya hanya etilweni. (Nhlavutelo 5:10) Ku sukela enkarhini wa vaapostola, Yehovha a a ri karhi a hlawula Vakreste vo tshembeka leswaku va ta va xiphemu xa ntlawa wa tihosi ta 144 000.
10. Ha yini ku hlawuriwa ka Yesu ni lava 144 000 leswaku va fuma vanhu swi kombisa leswaku Yehovha wa hi rhandza?
10 Yehovha u khathala swinene hi hina lerova a hlela leswaku ku va ni vanhu lava nga ta fuma na Yesu. Yesu u ta va mufumi lonene hikuva wa hi twisisa. Wa swi tiva leswaku swi njhani ku va munhu wa nyama ni ku xaniseka. Pawulo u vule leswaku Yesu u hi twela vusiwana, a nga “hi tshandzisa eku tsaneni ka hina,” naswona u ‘ringiwe hi tindlela hinkwato ku fana na hina.’ (Vaheveru 4:15; 5:8) Lava 144 000 na vona va swi tiva leswaku swi njhani ku va munhu wa nyama. Nakambe a va nga hetisekanga naswona a va vabya. Kutani hi nga tiyiseka leswaku Yesu ni lava 144 000 a va twisisi ntsena ndlela leyi hi titwaka ha yona kambe ni swiphiqo leswi hi nga na swona.
I YINI LESWI MFUMO WA XIKWEMBU WU NGA TA SWI ENDLA?
11. Ha yini Yesu a dyondzise vadyondzisiwa vakwe ku khongelela leswaku ku rhandza ka Xikwembu ku endleka etilweni?
11 Yesu u dyondzise vadyondzisiwa vakwe ku khongelela leswaku ku rhandza ka Xikwembu ku endleka etilweni. Ha yini? Eka Ndzima 3 hi dyondze leswaku Sathana Diyavulosi a nga n’wi yingisanga Yehovha. Endzhaku ka sweswo, Yehovha u tshike Sathana ni tintsumi leti nga tshembekangiki, kumbe madimona leswaku va tshama etilweni swa xinkarhana. Kutani a ku nga ri swivumbiwa hinkwaswo etilweni leswi a swi endla ku rhandza ka Xikwembu. Eka Ndzima 10 hi ta dyondza swo tala hi Sathana ni madimona.
12. Hi swihi swiendlakalo swimbirhi swa nkoka leswi hlamuseriweke eka Nhlavutelo 12:10?
12 Bibele yi hlamusela leswaku endzhakunyana ka loko Yesu a endliwe Hosi ya Mfumo wa Xikwembu, a ta lwa na Sathana. (Hlaya Nhlavutelo 12:7-10.) Ndzimana ya vukhume yi hlamusela swiendlakalo swimbirhi swa nkoka swinene. Mfumo wa Xikwembu wu sungule ku fuma loko Yesu Kreste a vekiwa ku va Hosi ya wona, kutani Sathana a lahleriwa emisaveni ku suka etilweni. Hilaha hi nga ta dyondza hakona, swiendlakalo leswimbirhi se swi endlekile.
13. Ku endleke yini etilweni loko Sathana a hlongoriwile?
13 Bibele yi hlamusela ndlela leyi tintsumi to tshembeka a ti tsake ha yona loko Sathana ni madimona yakwe va hlongoriwile etilweni. Ha hlaya: ‘Tsakani, n’wina matilo na n’wina lava tshamaka eka wona!’ (Nhlavutelo 12:12) Sweswi ku ni ku rhula ni vun’we etilweni hikuva swivumbiwa hinkwaswo swi endla ku rhandza ka Xikwembu.
14. Ku endleka yini emisaveni hileswi Sathana a hlongoriweke etilweni?
14 Kambe emisaveni a ku na ku rhula nikatsongo. Vanhu va humeleriwa hi swilo swo biha ‘hikuva Diyavulosi u xikile’ naswona u “hlundzukile swinene, hi ku tiva leswaku u ni nkarhi wo koma.” (Nhlavutelo 12:12) Sathana u hlundzukile. U hlongoriwe etilweni naswona wa swi tiva leswaku u ta lovisiwa ku nga ri khale. U endla hinkwaswo leswi a nga swi kotaka leswaku a vanga swiphiqo, a twisa vanhu ku vava ni ku vanga maxangu emisaveni hinkwayo.
15. Hi xihi xikongomelo xa Xikwembu hi misava?
15 Kambe xikongomelo xa Xikwembu hi misava a xi si cinca. Xa ha lava leswaku vanhu lava hetisekeke va hanya hilaha ku nga heriki emisaveni leyi nga paradeyisi. (Pisalema 37:29) Kutani Mfumo wa Xikwembu wu ta swi endlisa ku yini leswaku leswi swi koteka?
16, 17. Daniyele 2:44 yi hi dyondzisa yini hi Mfumo wa Xikwembu?
16 Vuprofeta lebyi nga eka Daniyele 2:44 byi ri: “Emasikwini ya tihosi teto Xikwembu xa le tilweni xi ta veka mfumo lowu wu nga ta ka wu nga lovisiwi. Mfumo lowu wu nga ka wu nga hundziseriwi eka vanhu van’wana. Wu ta pfotlosa kutani wu herisa mimfumo leyi hinkwayo, kambe wona wu ta tshama hilaha ku nga riki na makumu.” Xana vuprofeta lebyi byi hi dyondzisa yini hi Mfumo wa Xikwembu?
17 Xo sungula, byi hi dyondzisa leswaku Mfumo wa Xikwembu a wu ta sungula ku fuma “emasikwini ya tihosi teto.” Leswi vulaka leswaku a ku ta va ku ri ni mimfumo yin’wana emisaveni loko Mfumo wu sungula ku fuma. Xa vumbirhi, byi hi dyondzisa leswaku Mfumo wa Xikwembu wu ta va kona hilaha ku nga heriki naswona a wu nge pfuki wu siviwe hi mfumo wun’wana. Xa vunharhu, byi hi dyondzisa leswaku Mfumo wa Xikwembu wu ta lwa ni mimfumo leyin’wana ya laha misaveni. Mfumo wa Xikwembu wu ta hlula kutani ku va wona ntsena lowu nga ta fuma misava hinkwayo. Xisweswo, vanhu va ta fumiwa hi mfumo lowunene ngopfu ku tlula leyi nga tshama yi va kona.
18. Xana nyimpi yo hetelela leyi nga ta va kona exikarhi ka Mfumo wa Xikwembu ni mimfumo ya misava leyi yi vuriwa yini?
18 Xana Mfumo wa Xikwembu wu ta swi endlisa ku yini leswaku ku va wona lowu fumaka misava? Ku nga si fika nyimpi yo hetelela, leyi vuriwaka Armagedoni, madimona ma ta hambukisa ‘tihosi ta misava hinkwayo leyi akiweke, ku ti hlengeletela nyimpi ya siku lerikulu ra Xikwembu xa Matimba Hinkwawo.’ Mimfumo ya vanhu yi ta lwa ni Mfumo wa Xikwembu.—Nhlavutelo 16:14, 16; vona Nhlamuselo ya le hansi 10.
19, 20. Ha yini hi lava leswaku Mfumo wa Xikwembu wu fuma misava hinkwayo?
19 Ha yini hi lava Mfumo wa Xikwembu? Ku ni swivangelo swinharhu. Xo sungula, hi vadyohi kutani ha vabya ni ku tlhela hi fa. Kambe Bibele yi vula leswaku ehansi ka Mfumo wa Xikwembu hi ta hanya hilaha ku nga heriki. Entiyisweni, Yohane 3:16 yi vula leswi: “Xikwembu xi rhandze misava swinene xi kala xi nyikela hi N’wana wa xona la tswariweke a ri swakwe, leswaku un’wana ni un’wana loyi a kombisaka ripfumelo eka yena a nga lovisiwi kambe a va ni vutomi lebyi nga heriki.”
20 Xivangelo xa vumbirhi lexi endlaka hi lava Mfumo wa Xikwembu hi leswaku hi hanya exikarhi ka vanhu vo biha. Vo tala va hemba, va kanganyisa ni ku tikhoma hi ndlela yo biha. A ku na lexi hi nga xi endlaka leswaku hi va lovisa, kambe Xikwembu hi xona xi nga ta va lovisa. Vanhu lava yaka emahlweni va endla swilo swo biha va ta lovisiwa hi nkarhi wa Armagedoni. (Hlaya Pisalema 37:10.) Xivangelo xa vunharhu lexi endlaka hi lava Mfumo wa Xikwembu hileswaku mimfumo ya vanhu a yi na matimba, yi endla swilo swo biha ni ku va ni vukanganyisi. A yi swi lavi ku pfuna vanhu leswaku va yingisa Xikwembu. Bibele yi vula leswaku ‘munhu u fuma munhu ku n’wi endla swo biha.’—Eklesiasta 8:9.
21. Mfumo wa Xikwembu wu ta swi endla njhani leswaku ku rhandza ka xona ku endleka emisaveni?
21 Endzhaku ka Armagedoni, Mfumo wa Xikwembu wu ta endla leswaku ku rhandza ka xona ku endliwa emisaveni. Hi xikombiso, wu ta lovisa Sathana ni madimona yakwe. (Nhlavutelo 20:1-3) Eku heteleleni, vanhu a va nge he vabyi kumbe ku fa. Hikwalaho ka nkutsulo, vanhu hinkwavo lava tshembekaka va ta hanya hilaha ku nga heriki eParadeyisini. (Nhlavutelo 22:1-3) Mfumo wu ta kwetsimisa vito ra Xikwembu. Xana leswi swi vula yini? Swi vula leswaku loko mfumo wa Xikwembu wu fuma misava, vanhu hinkwavo va ta kwetsimisa vito ra Yehovha.—Vona Nhlamuselo ya le hansi 21.
YESU U SUNGULE RINI KU VA HOSI?
22. Hi swi tivisa ku yini leswaku Yesu a nga vanga Hosi loko a ha ri emisaveni kumbe hi ku hatlisa loko a ta va a pfuxiwile?
22 Yesu u dyondzise vadyondzisiwa vakwe ku khongela va ku: “Mfumo wa wena a wu te.” Kutani a swi ri erivaleni leswaku mfumo wa Xikwembu a wu ta ta enkarhini lowu taka. Yehovha a ta sungula hi ku veka mfumo wakwe ni ku endla leswaku Yesu a va Hosi ya wona. Xana Yesu u nambe a vekiwa ku va Hosi loko a tlhelela etilweni? Doo, a fanele a rindza. Endzhaku ka loko Yesu a pfuxiwile, Petro na Pawulo va swi veke erivaleni leswaku vuprofeta lebyi nga eka Pisalema 110:1 byi kombetela eka Yesu. Yehovha u vula leswi eka vuprofeta byebyo: “Tshama evokweni ra mina ra xinene, ku fikela loko ndzi veka valala va wena va va vunavelo bya milenge ya wena.” (Mintirho 2:32-35; Vaheveru 10:12, 13) Xana Yesu a ta rindza nkarhi wo tanihi kwihi emahlweni ko va Yehovha a n’wi endla Hosi?
Mfumo wa Xikwembu wu ta endla leswaku ku rhandza ka xona ku endleka emisaveni
23. (a) Yesu u sungule rini ku fuma tanihi Hosi ya Mfumo wa Xikwembu? (b) Hi ta dyondza yini eka ndzima leyi landzelaka??
23 Loko ka ha sale malembe yo tala leswaku ku fika lembe ra 1914, ntlawa wa Vakreste lava titsongahataka wu twisise leswaku lembe rero a ri ta va ra nkoka eka vuprofeta bya Bibele. Leswi humeleleke emisaveni kusukela hi 1914, swi kombise leswaku ntlawa wolowo a wu tiyisile. Yesu u sungule ku fuma tanihi Hosi hi lembe rero. (Pisalema 110:2) Endzhakunyana ka sweswo, Sathana u lahleriwe emisaveni naswona sweswi u saleriwe hi “nkarhi wo koma.” (Nhlavutelo 12:12) Eka ndzima leyi landzelaka, hi ta vona vumbhoni byo tala bya leswaku hi hanya enkarhini wolowo. Hi ta tlhela hi dyondza leswaku ku nga ri khale Mfumo wa Xikwembu wu ta endla leswaku ku rhandza ka xona ku endliwa emisaveni.—Vona Nhlamuselo ya le hansi 22.


text:
Tiyisela na wena: Novhele na migingiriko
Author(s):Mushwana, A
ISBN: 9780636145139
Subject: Literature
Grade(s): Grade 7
Language: Xitsonga
Tiyiselani i xijahatana lexi nga hlangana na swiyimo leswi swin’wana swa swona a swi nga xi ringananga. Ku nyamalala ka vatswari va xona swi xi vangela nhlupheko evuton’wini – xa xanisiwa, xi chovoriwa hi vadyondzikulobye. Kambe hikokwalaho ko va xi ri n’wana loyi a tinyiketela eka xin’wana na xin’wana lexi a xi xi endla, xi tikuma xi hlula eka swiyimo swo tala.


text:
DYONDZO 42
Yonathani A A Tshembekile A Tlhela A Va Ni Xivindzi
Yonathani, n’wana lonkulu wa Hosi Sawulo a a ri socha leri nga ni xivindzi. Davhida u vule leswaku Yonathani a a hatlisa ku tlula gama naswona a a ri ni matimba ku tlula nghala. Siku rin’wana Yonathani u vone masocha ya 20 ya Vafilista entshaveni. U byele murhwali wakwe wa matlhari a ku: ‘Hi ta lwa na vona ntsena loko Yehovha a hi byela. Loko Vafilista vo hi vitana, swi ta vula leswaku hi fanele hi ya lwa na vona.’ Vafilista va huwelele va ku: ‘Tanani eka hina hi ta lwa!’ Kutani Yonathani ni murhwali wakwe wa matlhari va landze masocha wolawo.
Tanihi leswi Yonathani a a ri n’wana wa Sawulo lonkulu, a a fanele a va hosi endzhaku kakwe. Kambe Yonathani a a swi tiva leswaku Yehovha u hlawule Davhida leswaku a va hosi naswona a nga vanga ni mavondzo. Yonathani na Davhida va ve vanghana lavakulu. Va tshembisane ku sirhelelana. Ku kombisa leswaku Yonathani a a n’wi rhandza Davhida, u n’wi nyike xiambalo xakwe, tlhari, bandhi ni vurha byakwe.
Loko Davhida a ri karhi a baleka Sawulo, Yonathani u n’wi khutaze a ku: ‘U nga chavi, vana ni xivindzi. Yehovha u hlawule wena leswaku u va hosi. Tatana na yena wa swi tiva sweswo.’ Xana wa swi lava ku va ni munghana lonene wo fana na Yonathani?
Yonathani u veke vutomi byakwe ekhombyeni mikarhi yo hlayanyana leswaku a pfuna munghana wakwe. A a swi tiva leswaku Hosi Sawulo u lava ku dlaya Davhida, kutani u te: ‘U ta va u endle xidyoho loko wo dlaya Davhida; a nga endlanga nchumu xo biha.’ Sweswo swi n’wi hlundzukise ngopfu Sawulo. Endzhaku ka malembe yo hlayanyana, Sawulo na Yonathani va fele enyimpini.
Endzhaku ka loko Yonathani a file, Davhida u lave Mefiboxete n’wana wa Yonathani. Loko a n’wi kumile u te: ‘Tanihi leswi mina na tata wa wena a hi ri vanghana lavakulu, ndzi ta ku teka ndzi ya ku hlayisa vutomi bya wena hinkwabyo. U ta tshama na mina u tlhela u dya etafuleni ra mina.’ Davhida a nga n’wi rivalanga munghana wakwe Yonathani.
“Mi rhandzana hilaha ndzi mi rhandzeke hakona. A nga kona la nga ni rirhandzu ro tlula leri, ra leswaku a kala a fela vanghana vakwe.”—Yohane 15:12, 13


text:
Ha Yini Ndzi Fanele Ndzi Khongela? Xana Xikwembu Xi Ta Ndzi Hlamula?
Nhlamulo ya Bibele
Ina, xi ta swi hlamula. Bibele swin’we ni mintokoto swa kombisa leswaku Xikwembu xa swi hlamula swikhongelo. Bibele yi ri: ‘
U ta enerisa ku navela ka lava chavaka Xikwembu, Naswona u ta ku twa ku rila ka vona va kombela ku pfuniwa, u ta va ponisa.’ (Pisalema 145:19) Swi titshege hi wena n’wini leswaku Xikwembu xi hlamula swikhongelo swa wena.
Leswi Xikwembu xi swi lavaka
Khongela eka Xikwembu, ku nga ri eka Yesu, Maria, vakwetsimi, tintsumi kumbe swifaniso. Yehovha Xikwembu hi yena ntsena “
Mutwi wa xikhongelo.”—Pisalema 65:2.
Ku khongela hi ku pfumelelana ni ku rhandza ka Xikwembu loku nga eBibeleni.
—1 Yohane 5:14.
Ku khongela hi vito ra Yesu, ku xiya xikhundla xa yena. “
A nga kona loyi a taka eka Tatana handle ko ta ha mina.”—Yohane 14:6.
Ku khongela hi ku tiyiseka, u kombela ripfumelo leri engetelekeke.
—Matewu 21:22; Luka 17:5.
Ku titsongahata ni ku khongela swi huma embilwini. Bibele yi ri: “
Yehovha u tlakukile, hambiswiritano wa n’wi vona la titsongahata.”—Pisalema 138:6.
Ku phikelela. Yesu u te: “
Hambetani mi kombela, mi ta nyikiwa.”—Luka 11:9.
Leswi Xikwembu xi nga riki na mhaka na swona
Muvala wa wena kumbe tiko. “
Xikwembu a xi yi hi nghohe, kambe eka tiko rin’wana ni rin’wana munhu loyi a xi chavaka a tlhela a endla ku lulama wa amukeleka eka xona.”—Mintirho 10:34, 35.
Xiyimo xa miri wa wena. U nga khongela eka Xikwembu u tshame hansi, u korhamile, u khinsamile kumbe u yimile.—1 Tikronika 17:16; Nehemiya 8:6; Daniyele 6:10; Marka 11:25.
Hambiloko u khongela hi rito leri twalaka kumbe hi mbilu. Xikwembu xi hlamula hambi swikhongelo leswi endliwaka embilwini leswi van’wana va nga kotiki ku swi twa.
—Nehemiya 2:1-6.
Ku nga khathariseki leswaku u kharhateka hi swilo leswikulu kumbe leswitsongo. Xikwembu xi lava leswaku u ‘
lahlela ku vilela hinkwako ka wena eka xona, hikuva xa ku khathalela.’—1 Petro 5:7.


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
2 Tikronika 4:1-22
4 Kutani a endla alitari ya koporo,+ yi leha swisungunu swa 20, yi anama swisungunu swa 20, yi tlakuka swisungunu swa khume.+2 A vumba lwandle leri endliweke hi ku n’okisiwa+ ri va swisungunu swa khume ku suka emakumu man’wana ya rona ku ya emakumu man’wana, ri ri xirhendzevutana matlhelo hinkwawo, ku tlakuka ka rona a ku ri swisungunu swa ntlhanu, naswona ngoti ya kona a yi ri swisungunu swa 30 ku ri rhendzela hinkwaro.+3 Etshakwini ra rona hinkwaro a ku ri ni xifaniso xa swin’wetsin’wetsi swa xivumbeko xa rhanga,+ ematlhelweni ya rona hinkwawo, swisungunu swa khume, swi rhendzele lwandle matlhelo hinkwawo.+ Swin’wetsin’wetsi swa xivumbeko xa rhanga a swi ri tilayini timbirhi, swi vumbiwe exivumbekweni xa swona.4 A ri yime ehenhla ka tinkunzi ta 12,+ tinharhu ti langute en’walungwini, tinharhu ti langute evupela-dyambu, tinharhu ti langute edzongeni, tinharhu ti langute evuxeni; lwandle a ri ri ehenhla ka tona, swisuti swa tona hinkwaswo a swi ri endzeni.+5 Ku bumbula ka rona a ku ri vuanamo bya voko; nomu wa rona a wu fana nileswi nomu wa xinwelo wu endlisiweke xiswona, kukota xiluva xa khon’wa.+ A ri ri xikutsu lexi nga tamelaka+ mimpimo ya tibati ta 3 000.+6 Ku tlula kwalaho, a endla swihlambelo swa khume, a veka swa ntlhanu exineneni ni swa ntlhanu eximatsini,+ leswaku ku hlantsweriwa eka swona.+ Swilo leswi yelanaka ni gandzelo ro hisiwa+ a va swi ngulungundza eka swona. Kambe lwandle a ri ri ra muprista leswaku a hlantswa eka rona.+7 Kutani a endla swo tlhoma timboni+ swa nsuku, khume ra swona swi endliwe hi ndlela leyi fanaka,+ a swi veka etempeleni, swa ntlhanu exineneni ni swa ntlhanu eximatsini.+8 Ku tlula kwalaho, a endla matafula ya khume, a ma veka etempeleni,+ ntlhanu ya wona exineneni ni ntlhanu ya wona eximatsini, a endla minkambana ya nsuku ya 100.9 Kutani a endla xivava+ xa vaprista+ ni ndhawu leyikulu leyi biyeleriweke+ ni tinyangwa ta ndhawu leyi biyeleriweke ni tinyangwa ta yona a ti nameka koporo.10 Lwandle a ri veka etlhelo ra xinene, evuxeni ku ya edzongeni.+11 Eku heteleleni Hiramu a endla swihlambelo,+ mafoxolo+ ni minkambana.+Kutani Hiramu a heta ntirho lowu a wu endleleke Hosi Solomoni endlwini ya Xikwembu xa ntiyiso.12 Tiphuphu timbirhi+ ni swidlodlo+ swa tiphuphu swa xirhendzevutana ehenhla ka tiphuphu timbirhi ni tinkoka timbirhi+ ta ku funengeta swidlodlo swimbirhi swa tiphuphu swa xirhendzevutana leswi a swi ri ehenhla ka tiphuphu13 ni tigrenada+ ta 400 ta tinkoka timbirhi, tilayini timbirhi ta tigrenada ta rikoka ha rin’we ta ku funengeta swidlodlo swa tiphuphu timbirhi ta xirhendzevutana leti a ti ri ehenhla ka tiphuphu,+14 ni makalichi ya khume+ ni swihlambelo swa khume+ ehenhla ka makalichi;15 lwandle rin’we+ ni tinkunzi ta 12 ehansi ka rona,+16 ni swiolelo, mafoxolo,+ tiforoko+ ni swingolongondzwana swa vona hinkwaswo,+ Hiramu-abivhu+ u swi endlele Hosi Solomoni leswaku swi va swa yindlu ya Yehovha, swa koporo leyi hatimisiweke.17 Hosi yi swi vumbele eMugangeni wa Yordani emisaveni yo tiya exikarhi ka Sukoti+ na Sereda.+18 Hiloko Solomoni a endla swingolongondzwana leswi hinkwaswo, swo tala ngopfu, hikuva ntiko wa koporo a wu nga tiveki.+19 Solomoni a endla swingolongondzwana+ hinkwaswo leswi a swi ri endlwini ya Xikwembu xa ntiyiso ni alitari ya nsuku+ ni matafula+ lawa a ku ri ni xinkwa xa nkombiso ehenhla ka wona,20 ni swo tlhoma timboni+ ni timboni ta swona+ ta nsuku wo tenga, leti nga ta lumekiwa emahlweni ka kamara ra le ndzeni-ndzeni+ hi ku landza nawu;21 ni swiluva ni timboni ni swo tamela ngoti ya rivoni,+ swa nsuku, (a ku ri nsuku wo tenga swinene,)22 ni swo tima timboni, minkambana, swinwelo ni swo tamela ndzilo, swa nsuku wo tenga+ ni nyangwa ya yindlu,+ tinyangwa ta yona ta le mpfungwe ti ri ta Ndhawu yo Kwetsima Ngopfu ni tinyangwa+ ta yindlu ya tempele, swi ri swa nsuku.


text:
Xana Mi Ni Vachumayeri Va Xisati?
Ina. Timbhoni ta Yehovha hinkwato i vachumayeri—ku katsa ni timiliyoni ta vavasati. Bibele yi profete leswaku “vavasati lava vulaka mahungu lamanene i vuthu lerikulu.”—Pisalema 68:11.
Vavasati lava nga Timbhoni ta Yehovha va landzela xikombiso lexi vekiweke hi vavasati va le Bibeleni. (Swivuriso 31:10-31) Va hlanganyela hi xitalo eka ntirho wo chumayela hambileswi va nga riki varhangeri emavandlheni. Nakambe va dyondzisa vana va vona milawu ya Bibele. (Swivuriso 1:8) Va swi kombisa hi marito ni hi swiendlo leswaku va tikarhatela ku va ni nkucetelo lowunene.—Tito 2:3-5.


text:
“Xana U Ndzi Rhandza Ku Tlula Leswi?”
“Simoni n’wana wa Yohane, xana u ndzi rhandza ku tlula leswi?”—YOH. 21:15.
TINSIMU: 128, 45
1, 2. Petro u dyondze yini hi vusiku lebyi yena ni vadyondzisiwa lavan’wana a va ri eku phaseni ka tinhlampfi?
VADYONDZISIWA va Yesu va nkombo va hete vusiku hinkwabyo va ri karhi va phasa tinhlampfi eLwandle ra Galeliya kambe a va phasanga nchumu naswona Yesu a a va langutile a ri eribuweni ra lwandle. Kutani a ku eka vona: “‘Hoxani rikoka etlhelweni ra xinene ra byatso, mi ta khoma.’ Kutani va ri hoxa, kambe a va nga ha swi koti ku ri koka hikwalaho ka vunyingi bya tinhlampfi.”—Yoh. 21:1-6.
2 Endzhaku ka loko Yesu a va nyike swakudya swa nimixo, u vutise Simoni Petro a ku: “Simoni n’wana wa Yohane, xana u ndzi rhandza ku tlula leswi?” Xana Yesu a vula yini hi marito lawa? Petro a wu rhandza ngopfu ntirho wakwe wo phasa tinhlampfi. Kutani Yesu a lava ku tiva leswaku i yini leswi Petro a a swi rhandza ngopfu. Xana a a rhandza ntirho wakwe wo phasa tinhlampfi ku tlula ndlela leyi a rhandza Yesu ni tidyondzo takwe ha yona? Petro u hlamule a ku: “Ina, Hosi, wa swi tiva leswaku ndzi ni xinakulobye eka wena.” (Yoh. 21:15) Ku sukela kwalaho, Petro u hanye hi ku pfumelelana ni marito yakwe. Nakambe u kombise ndlela leyi a a rhandza Kreste ha yona hi ku tshama a khomekile hi ntirho wo endla vadyondzisiwa naswona u endle ntirho lowukulu evandlheni ra Vukreste ra le nkarhini wa vaapostola.
3. Hi swihi swilo leswi Vakreste va faneleke va swi xalamukela?
3 Hi nga dyondza yini eka leswi Yesu a swi byeleke Petro? Hi fanele hi tivonela leswaku rirhandzu ra hina na Kreste ri nga tsani naswona hi nga pfumeleli ku kavanyetiwa loko hi rhangisa Mfumo. Yesu a a swi tiva leswaku hi ta langutana ni swilo leswi nga hi vilerisaka loko hi ri karhi hi n’wi tirhela emafambiselweni lawa ya swilo. Exifanisweni xakwe xa mubyari, Yesu u vule leswaku van’wana a va ta amukela “rito ra Mfumo” kutani va sungula ku endla nhluvuko kambe hi ku famba ka nkarhi “ku vilela ka mafambiselo lawa ya swilo ni matimba ya vuxisi bya rifuwo” a ma ta “kamanyeta rito.” (Mat. 13:19-22; Mar. 4:19) I ntiyiso leswaku loko hi nga tivoneli, ku vilela hi swilo swa siku ni siku swi nga ha endla leswaku hi nga ha wu hisekeli ntirho wa Yehovha. Hikokwalaho, Yesu u lemukise vadyondzisiwa vakwe a ku: “Tivoneleni leswaku timbilu ta n’wina ti nga tshuki ti tshikileriwa hi ku dya ngopfu ni ku nwa ngopfu ni ku vilela hi vutomi.”—Luka 21:34.
4. Hi nga swi kombisa njhani leswaku hi rhandza Kreste? (Vona xifaniso lexi nga eku sunguleni ka xihloko lexi.)
4 Hilaha Petro a endleke hakona endzhaku ko bula na Yesu, na hina hi kombisa leswaku hi rhandza Kreste hi ku va hi rhangisa ntirho lowu a hi nyikeke wona. I yini leswi nga hi pfunaka ku endla tano? I ku tivutisa swivutiso leswi landzelaka: ‘I yini leswi ndzi swi rhandzaka ngopfu evuton’wini bya mina? Xana leswi ndzi tsakisaka ngopfu evuton’wini i ku endla mitirho yin’wana kumbe i ku endla mitirho leyi fambisanaka ni ku gandzela Yehovha?’ Leswaku hi kota ku hlamula swivutiso leswi, a hi kambisiseni swilo swinharhu leswi loko hi nga swi xiyi, swi nga tsanisaka ndlela leyi hi rhandzaka Kreste ni ndlela leyi hi gandzelaka Yehovha ha yona, ku nga ntirho wa ku tihanyisa, vuhungasi ni ku hlongorisa rifuwo.
RINGANISELA EMHAKENI YA NTIRHO WA KU TIHANYISA
5. Hi ku ya hi Matsalwa hi byihi vutihlamuleri lebyi tinhloko ta mindyangu ti nga na byona?
5 Petro a ngo swi rhandza ntsena ku phasa tinhlampfi kambe a ku ri ntirho lowu a wundla ndyangu wakwe ha wona. Namuntlha tinhloko ta mindyangu ta swi xiya leswaku hi ku ya hi Matsalwa, i vutihlamuleri bya tona ku khathalela swilaveko swa mindyangu ya tona. (1 Tim. 5:8) Ti fanele ti tirha hi matimba leswaku ti hetisisa vutihlamuleri lebyi. Hambiswiritano, emasikwini lawa yo hetelela, hakanyingi ntirho wa ku tihanyisa wu vangela vanhu ntshikilelo.
6. Hi wihi ntshikilelo lowu namuntlha vanhu va langutanaka na wona emitirhweni?
6 Hikwalaho ka ku kala ka mitirho, vanhu vo tala va boheka ku tirha tiawara to tala hambiloko mikarhi yin’wana va hakeriwa swimalana. Nakambe vathori va thola vanhu vatsongo leswaku va tirha ntirho wo tala swinene kutani sweswo swi endla leswaku vatirhi va hetelela va vabya ni ku tshikileleka emianakanyweni. Vatirhi lava nga laviki ku tirha tiawara leti engetelekeke va nga ha lahlekeriwa hi mitirho ya vona.
7, 8. (a) I mani loyi hi faneleke hi tshembeka eka yena? (b) Hi swihi swilo leswi makwerhu un’wana wa le Thailand a swi xiyeke hi ntirho wakwe?
7 Leswi hi nga Vakreste hi fanele hi tshembeka eka Yehovha Xikwembu ku tlula vathori va hina. (Luka 10:27) Ntirho wa ku ti hanyisa wu hi pfuna leswaku hi kota ku tikhathalela swin’we ni mindyangu ya hina ni ku seketela ntirho wo chumayela. Kambe loko hi nga swi xiyi, ntirho wa ku tihanyisa wu nga ha kavanyeta ndlela leyi hi n’wi gandzelaka ha yona Yehovha. Hi xikombiso, makwerhu wun’wana wa le Thailand u te: “A ndzi wu rhandza swinene ntirho wa mina wo lunghisa tikhompyuta kambe a wu endla leswaku ndzi tirha tiawara leti engetelekeke. Hikokwalaho, a wu endla leswaku ndzi nga kumi nkarhi lowu eneleke wo gandzela Yehovha. Leswaku ndzi kota ku rhangisa ntirho wa Yehovha, ndzi xiye leswaku ndzi fanele ndzi cinca ntirho.” Makwerhu loyi u hetelele a endle yini?
8 U te: “Endzhaku ko heta lembe ndzi ri karhi ndzi anakanyisisa hi mhaka leyi, ndzi wu tshikile ntirho wolowo ivi ndzi sungula ku xavisa ice cream. Loko ndza ha sungula bindzu ra mina a ri nga fambi kahle naswona sweswo swi ndzi hete matimba. Loko ndzi hlangana ni vanhu lava a ndzi tirha na vona, a va endla xihlekiso ha mina va ndzi vungunya va vula leswaku ha yini a ndzi vona onge ku xavisa ice cream i ntirho wo antswa ku tlula ku lunghisa tikhompyuta etihofisini. Kutani ndzi khongele eka Yehovha ndzi kombela leswaku a ndzi pfuna ndzi kota ku tiyisela ni ku fikelela pakani ya mina yo rhangisa ntirho wakwe. Swi nga si ya kwihi, bindzu ra mina ri sungule ku famba kahle. Ndzi sungule ku tiva mixaka ya ti ice cream leti vaxavi va mina a va ti rhandza naswona se a ndzi swi kota kahle ku yi endla. Nakambe a ndzi kota ku xavisa ice cream yo tala hi siku. Hi ku famba ka nkarhi se a ndzi kuma mali yo tlula leyi a ndzi hola yona eku sunguleni. Swi ndzi tsakisile hikuva a ndzi nga ha vilerisiwi ha nchumu ku hambana ni nkarhi lowu a ndza ha tirha ku lunghisa tikhompyuta. Naswona xa nkoka ngopfu, sweswi ndzi ni vuxaka lebyinene na Yehovha.”—Hlaya Matewu 5:3, 6.
9. Hi nga ringanisela njhani loko swi ta emhakeni ya ntirho wa ku tihanyisa?
9 Ku tirha hi matimba i mfanelo leyi tsakisaka Xikwembu naswona swa vuyerisa. (Swiv. 12:14) Hambiswiritano, hilaha makwerhu loyi ku vulavuriweke ha yena laha henhla a endleke hakona, hi fanele hi ringanisela emhakeni ya ntirho wa ku tihanyisa. Yesu u te: “Hambetani mi lava mfumo ni ku lulama ka yena ku sungula, xisweswo swilo leswin’wana hinkwaswo [swilaveko swa hina swa siku ni siku] mi ta engeteleriwa swona.” (Mat. 6:33) Leswi nga ta hi pfuna ku vona loko hi ringanisela eka ntirho wa ku tihanyisa ni loko hi rhangisa ku tirhela Yehovha, i ku tivutisa leswi: ‘Xana ndzi rhandza ngopfu ntirho wa ku tihanyisa kambe ntirho wa Xikwembu ndzi wu vona wu phirha naswona wu nga ndzi faneli?’ Ku anakanyisisa hi ndlela leyi hi wu langutaka ha yona ntirho wa ku tihanyisa ni mitirho leyi fambisanaka ni ku gandzela Yehovha, swi ta hi pfuna ku vona leswi mbilu ya hina yi rhandzaka swona.
10. Hi yihi dyondzo ya nkoka leyi Yesu a yi dyondziseke malunghana ni swilo leswi hi faneleke hi swi rhangisa?
10 Yesu u hi dyondzise leswi hi faneleke hi swi rhangisa evuton’wini bya hina. Siku rin’wana Yesu u endzele Mariya ni makwavo wakwe Marta. Loko Marta a ri karhi a lunghiselela swakudya, Mariya u hlawule ku tshama na Yesu a n’wi yingisa loko a dyondzisa. Loko Marta a vilela hileswi Mariya a a nga ri eku n’wi pfuneni, Yesu u n’wi byele a ku: “Mariya, u hlawule xiavelo lexinene, naswona a nge tekeriwi xona.” (Luka 10:38-42) Hi marito lawa Yesu a a dyondzisa Marta ku rhangisa swilo swa nkoka. Leswaku hi papalata ku kavanyetiwa hi mitirho ya siku ni siku kutani hi kombisa leswaku hi rhandza Kreste, hi fanele hi hlawula “xiavelo lexinene” leswaku hi ta kota ku rhangisa mitirho leyi fambisanaka ni ku gandzela Yehovha.
XANA HI BYI LANGUTA NJHANI VUHUNGASI?
11. I yini leswi Matsalwa ma swi dyondzisaka hi ku wisa?
11 Hi fanele hi tinyika nkarhi wo wisa leswaku hi ta phyuphya endzhaku ko tirha hi matimba. Rito ra Xikwembu ri ri: “Malunghana ni munhu a ku na nchumu xo antswa ku tlula leswaku a dya ni ku nwa, a endla leswaku moyaxiviri wakwe wu vona leswinene hikwalaho ka ku tikarhata kakwe.” (Ekl. 2:24) Yesu na yena u xiye leswaku ku wisa i swa nkoka. Endzhaku ka loko va chumayele nkarhi wo leha, Yesu u byele vadyondzisiwa vakwe a ku: “Tanani, mi ri swenu hi ya enhoveni, mi wisanyana.”—Mar. 6:31, 32.
12. I yini leswi hi faneleke hi swi tsundzuka loko swi ta emhakeni ya vuhungasi? Vula xikombiso.
12 Vuhungasi i bya nkoka evuton’wini. Kambe khombo leri nga ha vaka kona hi leswaku hi nga ha sungula ku rhangisa byona evuton’wini. Enkarhini wa vaapostola, vanhu vo tala lava a va ri ni langutelo ro biha a va ku: “A hi dyeni hi nwa, hikuva mundzuku hi ta fa.” (1 Kor. 15:32) Ninamuntlha vanhu vo tala va ni langutelo leri fanaka. Hi xikombiso, emalembeni lama hundzeke jaha rin’wana ra le Vupela-dyambu bya Yuropa ri sungule ku ya emihlanganweni ya hina. Kambe leswi vuhungasi a byi ri engatini ri tshike ku ya emihlanganweni. Hi ku famba ka nkarhi ri xiye leswaku vuhungasi a byi ri hoxa ekhombyeni. Kutani ri sungule ku tlhela ri dyondzeriwa Bibele naswona ri hetelele ri va muhuweleri. Endzhaku ka loko ri khuvuriwile, ri te: “Sweswi ndza tisola swinene hileswi ndzi tlangeke hi nkarhi hikuva se ndza swi xiya leswaku ku tirhela Yehovha swi tisa ntsako swinene ku tlula vuhungasi bya misava leyi.”
13. (a) Vula xikombiso xa makhombo lama vangiwaka hi ku rhangisa vuhungasi. (b) I yini leswi nga hi pfunaka leswaku hi ringanisela loko swi ta emhakeni ya vuhungasi?
13 Xikongomelo xa ku hungasa i ku wisa ni ku titsakisa. Xana hi nga tihungasa nkarhi wo tanihi kwihi? Anakanya hi xikombiso lexi: Van’wana va hina endzhaku ko dya nkarhi wun’wana hi rhandza ku rhelerisa hi swakudya swo tsokombela, kambe ha swi xiya leswaku ku tshamela ku dya swakudya swo tanihi makhekhe ni tinamuneti swi nga hi vangela mavabyi. Kutani hi tala ku dya swakudya leswi akaka miri ntsena. Hilaha ku fanaka, ku tshamela ku tihungasa swi nga tsanisa vuxaka bya hina na Yehovha. Leswaku hi papalata sweswo, nkarhi ni nkarhi hi endla mitirho leyi fambisanaka ni ku gandzela Yehovha. Hi nga swi vona njhani leswaku ha ringanisela loko hi tihungasa? Hi nga tsala nkarhi lowu hi wu hetaka hi vhiki eka mitirho yo tanihi ku ya emihlanganweni, ku ya ensin’wini, ku endla dyondzo ya munhu hi yexe ni le ka vugandzeri bya ndyangu. Kutani hi pimanisa nkarhi lowu hi wu hetaka hi ri karhi hi tlanga mitlango ya karhi, ni ku endla swin’wana leswi hi toloveleke ku swi endla swo tanihi ku hlalela thelevhixini kumbe ku tlanga mitlango ya tivhidiyo. I yini leswi u swi kumeke loko u ri karhi u pimanisa ndlela leyi u wu tirhisaka ha yona nkarhi wa wena? Xana swi nga lava leswaku u hunguta nkarhi lowu u wu hetaka eka vuhungasi?—Hlaya Vaefesa 5:15, 16.
14. I yini lexi nga hi pfunaka leswaku hi kota ku hlawula vuhungasi hi vutlhari?
14 Vanhu hinkwavo ku katsa ni tinhloko ta mindyangu va tshunxekile ku tihlawulela vuhungasi byin’wana ni byin’wana lebyi va byi lavaka, ntsena loko byi nga lwisani ni misinya ya milawu ya Yehovha leyi nga eBibeleni. * Vuhungasi lebyinene i “nyiko leyi humaka eka Xikwembu.” (Ekl. 3:12, 13) I ntiyiso leswaku vuhungasi lebyi vanhu va byi rhandzaka a byi fani. (Gal. 6:4, 5) Kambe hambiloko hi hlawula vuhungasi byo karhi, hi nga rhangisi byona evuton’wini bya hina. Yesu u te: “Laha xuma xa wena xi nga kona, hi laha ni mbilu ya wena yi nga ta va kona.” (Mat. 6:21) Xisweswo, ndlela leyi hi rhandzaka Yesu ha yona, yi ta endla leswaku hi rhangisa mitirho leyi fambisanaka ni ku gandzela Yehovha evuton’wini bya hina.—Filp. 1:9, 10.
HI NGA HLONGORISI RIFUWO
15, 16. (a) Rifuwo ri nga va ntlhamu hi ndlela yihi eka Mukreste? (b) Hi yihi ndzayo leyi Yesu a yi nyikeleke loko swi ta emhakeni ya rifuwo?
15 Vanhu vo tala namuntlha va rhandza ku va ni swiambalo leswi nga efexenini, switirhisiwa swo durha swa elektroniki ni swilo swin’wana. Hikokwalaho, Mukreste un’wana ni un’wana u fanele a tikambisisa hi ku va a tivutisa swivutiso swo tanihi leswi: ‘Xana ndlela leyi ndzi navelaka rifuwo ha yona yi endla leswaku ndzi heta nkarhi wo tala ndzi ri karhi ndzi endla ndzavisiso ni ku ehleketa ngopfu hi timovha leta ha ku humaka kumbe fexeni lerova a ndza ha wu kumi ni nkarhi wo lunghiselela mihlangano ya vandlha? Xana ndzi tshama ndzi khomekile hi mitirho ya siku ni siku lerova a ndza ha kumi ni nkarhi wa ku khongela kumbe wa ku hlaya Bibele?’ Loko hi xiya leswaku hi rhandza rifuwo ku tlula ndlela leyi hi rhandzaka Kreste ha yona, swi nga va swinene ku anakanyisisa hi marito ya Yesu lama nge: “Mi tivonela eka muxaka wun’wana ni wun’wana wa ku navela.” (Luka 12:15) Ha yini Yesu a nyikele xitsundzuxo xexo xa nkoka?
16 Yesu u vule leswaku “ku hava loyi a nga vaka hlonga ra tihosi timbirhi.” U ye emahlweni a ku: “A mi nge vi hlonga ra Xikwembu ni ra Rifuwo.” Hikuva “tihosi” leti hatimbirhi ti lava ku tinyiketela loku hlawulekeke. U tlhele a ku: ‘Hi ta venga yin’wana hi rhandza leyin’wana, kumbe hi ta namarhela yin’wana hi yi langutela ehansi leyin’wana.’ (Mat. 6:24) Leswi hi nga hetisekangiki, swi lava leswaku hinkwerhu hi tikarhatela ku lwisana ni ku “navela ka nyama” swin’we ni ku hlongorisa rifuwo.—Efe. 2:3.
17. (a) Ha yini vanhu lava nga khathaliki hi vuxaka bya vona na Yehovha swi va tikela ku ringanisela loko swi ta emhakeni ya rifuwo? (b) I yini leswi nga hi pfunaka ku hlula ku navela rifuwo?
17 Vanhu lava nga khathaliki hi vuxaka bya vona na Yehovha swa va tikela ku ringanisela loko swi ta emhakeni ya rifuwo. Ha yini? Hikuva va vona onge ku va ni vuxaka na Yehovha a swi pfuni nchumu. (Hlaya 1 Vakorinto 2:14.) Leswi va tsandzekaka ku ma tirhisa kahle matimba ya vona ya ku twisisa, swa va tikela ku hambanisa leswinene eka leswo biha. (Hev. 5:11-14) Hikwalaho ka sweswo, van’wana va sungula ku navela rifuwo hi ndlela leyi hundzeletiweke, ku nga ku navela loku va nga swi kotiki ku ku enerisa. (Ekl. 5:10) Kambe hi nga swi kota ku hlula ku navela koloko ntsena loko hi hlaya Rito ra Xikwembu, ku nga Bibele nkarhi ni nkarhi. (1 Pet. 2:2) Tanihi leswi ku anakanyisisa hi Rito ra Xikwembu swi pfuneke Yesu leswaku a kota ku hlula ndzingo, na hina loko hi tirhisa misinya ya milawu ya le Bibeleni, yi ta hi pfuna leswaku hi kota ku lwisana ni ku hlongorisa rifuwo. (Mat. 4:8-10) Loko hi endla tano, hi kombisa leswaku hi rhandza Yesu ku tlula swilo hinkwaswo.
18. I yini leswi u tiyimiseleke ku swi endla?
18 Loko Yesu a vutisa Petro a ku: “Xana u ndzi rhandza ku tlula leswi?” a a n’wi tsundzuxa hi nkoka wo rhangisa mitirho leyi fambisanaka ni ku gandzela Yehovha. Petro loyi vito rakwe ri vulaka “Xiphemu xa Ribye” u hanye hi ku pfumelelana ni vito rakwe hikuva u kombise timfanelo letinene. (Mint. 4:5-20) Hilaha ku fanaka, na hina namuntlha a hi tiyimiseleni ku kombisa leswaku hi rhandza Kreste hi ku va hi ringanisela etimhakeni ta ntirho wa ku tihanyisa, vuhungasi ni rifuwo. Onge swiboho leswi hi swi endlaka evuton’wini bya hina swi nga kombisa leswaku hi ni langutelo ro fana ni ra Petro, loyi a byeleke Yesu a ku: “Hosi, wa swi tiva leswaku ndzi ni xinakulobye eka wena.”
^ ndzim. 14 Hlaya xihloko lexi nge, “Xana Vuhungasi Bya Wena Bya Ku Vuyerisa?” eka Xihondzo xo Rindza xa October 15, 2011, tluka 9-12, tindz. 6-15.


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Hosiya 4:1-19
4 Twanani rito ra Yehovha, N’wina vana va Israyele, hikuva Yehovha u tenga nandzu ni vaaki va tiko,+ hikuva ku hava ntiyiso+ ni musa wa rirhandzu ni ku tiva Xikwembu etikweni.+2 Ku ni ku twarisiwa ka mindzhukano+ ni ku hanya hi vuxisi+ ni ku dlaya hi vomu+ ni ku yiva+ ni vuoswi+ lebyi hangalakeke, kutani swiendlo swo halata ngati swi khumbe swiendlo swin’wana swo halata ngati.+3 Hi yona mhaka leyi tiko ri nga ta rila+ naswona muaki un’wana ni un’wana loyi a nga eka rona u ta hela matimba ni xivandzana xa nhova ni xivumbiwa lexi hahaka xa matilo, hambi ku ri tinhlampfi ta le lwandle ti ta hlengeletiwa eku feni.+4 “Hambiswiritano, ku nga tshuki ku va ni munhu la kanetaka,+ naswona munhu a nga tshuka a tshinya, tanihi leswi vanhu varikwenu va kotisaka lava va kanetaka muprista.+5 Kunene u ta khunguvanyeka ninhlikanhi,+ hambi ku ri muprofeta u fanele ku khunguvanyeka na wena, ku fana ni nivusiku.+ Ndzi ta miyeta mana wa wena.+6 Kunene vanhu va mina va ta miyetiwa, hikuva vutivi a byi kona.+ Hikuva wena u bakanye vutivi,+ na mina ndzi ta ku bakanya u nga ha vi muprista wa mina;+ naswona hikwalaho ka leswi u tshamelaka ku rivala nawu wa Xikwembu xa wena,+ mina ndzi ta rivala vana va wena.+7 Hi ku ya hi vunyingi bya vona, va ndzi dyoherile hi ndlela yoleyo.+ Ku vangama ka mina va ku hundzule ku va tingana letikulu.+8 Va tshamela ku dya xidyoho xa vanhu va mina, exihoxweni xa vona va tshamela ku tlakusa moya-xiviri wa vona.+9 “Kutani leswi swi nga ta humelela evanhwini swi ta humelela ni le ka muprista;+ kunene ndzi ta endla leswaku va tihlamulela hikwalaho ka tindlela ta vona;+ ku tirhisana ka vona ndzi ta ku tlherisela eka vona.+10 Va ta dya, kambe a va nge xurhi.+ Va ta khoma vavasati kukota tinghwavava; kambe a va nge andzi,+ hikuva a va ha ri na mhaka na Yehovha.+11 Vumbhisa ni vhinyo ni vhinyo yo tsokombela hi swona leswi swi susaka miehleketo leyinene.+12 Vanhu va mina va tshamela ku vutisa+ xifaniso xa vona xa hava xa ntsandza,+ kutani nhonga ya vona yi tshamela ku va byela; hikuva moya wa vumbhisa wu va tsendzelekisile,+ naswona va suka ehansi ka Xikwembu+ xa vona hikwalaho ka vumbhisa.13 Va endla xitlhavelo ehenhla ka tintshava,+ va mbulukisa xitlhavelo eswitsungeni,+ ehansi ka murhi wo anama ni murhi wa nsihani ni murhi lowukulu, hikuva ndzhuti wa kona i wunene.+ Hi yona mhaka leyi vana va n’wina va vanhwanyana va endlaka vumbhisa ni tinhlomi ta n’wina ti endlaka vuoswi.14 “A ndzi nge endli leswaku vana va n’wina va vanhwanyana va tihlamulela hikwalaho ka leswi va endlaka vumbhisa, ni tinhlomi ta n’wina hikwalaho ka leswi ti endlaka vuoswi. Hikuva, loko ku ri vavanuna, va tihlanganisa ni tinghwavava,+ naswona va endla xitlhavelo swin’we ni tinghwavava ta xisati ta le tempeleni;+ kutani vanhu lava va nga twisisiki+ va ta kandziyeriwa.15 Hambileswi u endlaka vumbhisa, Wena Israyele,+ kambe Yuda a nga vi na nandzu,+ naswona n’wina mi nga ti eGiligala,+ mi nga tlhandluki mi ya eBeta-avheni+ kumbe mi hlambanya mi ku, ‘Loko ntsena Yehovha a ha hanya!’+16 Hikuva Israyele u sihalarile, kukota homu yo sihalala.+ Xana sweswi Yehovha u ta va risa kukota khuna leritsongo endhawini leyi pfulekeke?17 Efrayimi u hlangane ni swifaniso swa hava.+ N’wi tshikeni!+18 Leswi byala bya vona bya mavele byi heleke,+ kunene va khome wansati kukota nghwavava.+ Kunene lava va nga xitlhangu xa yena+ va rhandze tingana.+19 Mheho yi n’wi tsondzerile hi timpapa ta yona.+ Va ta khomiwa hi tingana hikwalaho ka switlhavelo swa vona.”+


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Pisalema 138:1-8
Ya Davhida.138 Ndzi ta ku dzunisa hi mbilu ya mina hinkwayo.+Ndzi ta ku yimbelelela miloti emahlweni ka swikwembu swin’wana.+2 Ndzi ta nkhinsama emahlweni ka tempele+ ya wena yo kwetsima,Ndzi ta dzunisa vito ra wena,+Hikwalaho ka musa wa wena wa rirhandzu+ ni hikwalaho ka ntiyiso wa wena.+Hikuva u twarise rito ra wena+ ehenhla ka vito ra wena hinkwaro.+3 Esikwini leri ndzi vitaneke ha rona, u ndzi hlamurile;+U ndzi endle ndzi va ni vurhena hi ntamu eka moya-xiviri wa mina.+4 Tihosi hinkwato ta misava ti ta ku dzunisa, Wena Yehovha,+Hikuva ti ta va ti twe marito ya nomu wa wena.5 Naswona ti ta yimbelela malunghana ni tindlela ta Yehovha,+Hikuva ku vangama ka Yehovha i kukulu.+6 Hikuva Yehovha u tlakukile, hambiswiritano wa n’wi vona la titsongahata;+Kambe la titlakusaka u n’wi tivela ekule.+7 Loko ndzo famba exikarhi ka maxangu, u ta ndzi londzovota ndzi hanya.+U ta tshambuluta voko ra wena hikwalaho ka ku hlundzuka ka valala va mina,+Naswona voko ra wena ra xinene ri ta ndzi ponisa.+8 Yehovha u ta hetisisa leswi nga swa mina.+Oho Yehovha, musa wa wena wa rirhandzu i wa hilaha ku nga riki na makumu.+U nga yi tshiki mintirho ya mavoko ya wena.+