text:
Kuni milawu ya ntumbuluko leyi fumaka misava leyi hihanyaka e ka yona. Switano kuni milawu ya Moya leyi fumaka vunakulobye bya wena na Xikwembu.
1.NAWU WOSUNGULA
XIKWEMBU XAKURANDZA, KUTANI XIKU LULAMISELE KUNGU RO HLAMARISA EVUTOMINI BYA WENA.
RIRHANDZU RA XIKWEMBU
Hikuva Xikwembu Xirandzile misava swo nghasi xiko xinyika nwana wa xona langa tswariwa ariyexe, leswaku unwana ni unwana lapfumeleka eka yena anga tshuki a lova kambe avani vutomi lebyi nga heriki. (John 3:16)
KUNGU RA XIKWEMBU
(Kriste ute) Ndzitile leswaku vakuma vutomi vabylkuma hi ntalo. (John 19:10).
Ahivanhu hinkwavo lava hanyaka vutomi lebyi, hikwalahoka...
2. NAWU WAVUMBIRHI
MUNHU UDYOHILE, XIDYOHO XINWIHAMBANISILE NA XIKWEMBU, KUTANI ANGASWIKOTI KUTIVA Nl KU KUTWISISA RIRHANDZU RA XIKWEMBU NA KUNGU RA XONA EVUTOMINI BYA YENA.
MUNHU UDYOHILE
Hikuva hikwavo va dyohile, kutani a va faneriwi hiku kwetsima ka Xikwembu. (vaRoma 3:23)
Munhu a a vumberiwe kuva na vunakulobye na Xikwembu, kambe munhu atihlawulela kufamba hindlela ya yena, kutani vunakulobye na Xikwoembu byi onhaka. Leswi Bibele yi swivula ka vudyoho. Swikombisiwa hindlela leyi (1) munhu ulwa na Xikwembu hikutiarisa (2) kungavi na mhaka na Xikwembu (3) nakambe munhu angahanyi vutomi lebyi lulameke hiku lerisa ka Xikwembu.
MUNHU U HAMBANILE NA XIKWEMBU
Hikuva hakelo ya vudyoho irifu. (kuhambana ka moya na, Xikwembu) (vaRoma 6:23)
Xikwembu xakwetsima kasi munhu imudyohi. Kutani kuni kuhambana lokukulu exhikari ka vona ha vambiri. Kutani miseve leyi yi kombisa hilaha munhu aringetaka ku kuma vutomi bya ntalo hi matshalatshala yakwe, hikuhanya vutomi lebyinene, vukhongeri, na mitirho yo pfuna vanwana, kambe matshalatshala ya yena a ya pfuni nchumu.
Nawu wa vunharhu hiwona wuri woxe lowu hi hlamulelaka xirhalanganya lexi...
3.NAWU WAVUNHARHU
YESU KRISTE HIYENA NDLELA NTSENA LEYI MUNHU ANGA SWIKOTAKA KUFIKA EKA XIKWEMBU HA YONA. KUTANI HA YENA HINGA TIVA NA KU TWISISA RIRHANDZU RA XIKWEMBU NA KUNGU RA XONA EVUTOMINIBYA HlNA.
UFILE A TLHELA A PFUKA EXIKARHI KAVAFI
Hikuva na yena Kriste o twisiwile ku vava, kanwe hikwalaho ka swidyoho, yena la lulameke ematshanweni yalavo homboloka leswaku ativa kuhitisa e ka Xikwembu. (1 Petre 3:18)
Vangalavo loko a twisiwe ku vaviseka angati komba eka vona a hanva hiswikombiso leswo tala leswikhorwisaka va nwi vona himasiku ya mune wa makume arikarhi avula ta ku fuma ka Xikwembu. (Timhaka 1:3)
Hl YENA NDLALA ARI YEXE
Yesu aku kayena Himina ndlela ni ntiyiso ni vutomi aku na munhu la nga taka ka Tatana loko ku ngari ha mina. (John 14:6)
Xikwembu xi endlile buloho ekheleni leri ngiri hi hambanise na Xona hiku rhumela nwana wa Xona, Yesu Kriste kuta hi fela e Xihambanweni.
A swiringananga kutiva ntsena milawu leyi minharhu....
4. NAWU WAVUMUNE
HIFANELE LESWAKU Hl UNWE UNWE Hl AMUKELA YESU KRISTE AVA HOSI Nl MUPONISI WA HINA. Hl KONA HINGATA TIVA RIRHANDZU RA XIKWEMBU NA KU TWISISA KUNGU RA XONA EVUTOMINI BYA HINA.
HIFANELE KU AMUKELA KRISTE HIKUPFUMELA
Kambe hikwavo lava nganwi amukela, lava tshembeke vito ra yena uvanyikile matimba ya ku endliwa vana va Xikwombu va nga lava pfumeleke hi vito yena. (Yohana 1:12)
Hikuva mihlayisekile hitintswalo hiku pfumela kutani leswi aswi humi ka nwina, iku nyika ka Xikwembu, aswi humi mitirhweni leswaku kunga tshuki kuva na munhu loyi atidzunisaka. (vaEfese 2:8,9)
Hl AMUKELA KRISTE HIKUNWI RHAMBA LESWAKU ANGHENA E VUTOMI VYA HINA
(Kriste ute) waswivo ndzi yimiie enyangweni ndza gongondza kungaku loko unwana ayingisa rito ra mina a pfulanyangwa, ndzita nghena eka yena ndzilalela nayena na yena adya na mina. (Hiavu 3:20)
Aswi enelanga ku pfumelelana ntsena na tidyondzo ta Kriste ku amukela Kriste swi vula ku hundzukela eka Xikwembu kusuka vumina (kuhundzuka) Hi tshemba Kriste leswaku ute nghena evutomina bya hina ahirivalola swidyoho swa hina, hi va hi nwi pfumelela leswaku a endla hi hina leswi arandzaka ieswaku hiva swona.
Hi yihi mbilu leyi yimeleke vutomi bya wena ke?
Hi yihi mbilu leyi unavelaka leswaku yinga yimela vutomi bya wena ke?
Leswi swilandzaka swinga kuhlamusela leswaku unga nwl amukela hindlela yihi Kriste.
Nwikombele leswaku anghena evutominibya wena, tshemba leswaku uta endla leswi angatshembisa swona, yena uxiyisisa swinene leswi navelaka himbilu ya wena, ku tlula marito lawa uma vulaku hi nomu wa wena.
Unga khongela hindlela leyi:
Hosi Yesu ndzaku lava, andziti fuma evutomi bya mina, kutani ndziku dyoherile, ndzi khensa loko undzi rivalela swidyoho swa mina. Nghena, evutomini bya mina ubyifuma, uva undzi endla munhu loyi ulavaka leswaku ndzi va yena.
Xana xikhongelo lexi xivula swona leswi navelaka hi mbilu ya wena xana ke?
Loko xi vula swona khongela sweswi kutani Kriste uta nghena evutomini bva wena tani hiloko a tshembisile.
NDLELA YO TIVA LESWAKU KRISTE ULE VUTOMINI BYA WENA
Xana unwi amukerile Kriste evutomini bya wena xana?
Hiku tshembisa kayena Kriste. Ukwihi evutomini bya wena tani hi Hlavutelo 3:20
Kriste ute utata nghens evutomini bya wena. Xana anga ku xisa ke?
Uswitivisa kuyini leswaku Xikwembu xi hiamurile xikhongelo xa wena xana? (Hikuva unga tshemba Xikwembu na rito ra xona)
BIBELE Yl TSHEMBISA VUTOMI LEBYI NGA HERIKI. EKA HINKWAVO LA VA AMUKELAKA KRISTE
Xikwembu xihinyikile vutomi lebyi nga heriki. kutani vutomi byebyo byile ka Nwana was xona. La ngani nwana unavutomi langa riki na nwana wa Xikwembu angana vutomi. Ndzi mitsalerile ti mhaka teto nwina la'va pfumelaka eka vito ra nwana wa Xikwembu mita tiva leswaku mini vutomi lebyi nga heriki. (I John 5:11-13)
Nkhensa Xikwembu mikarhi hinkwayo hikuva Kriste ule vutomini bya wena. Uvurile leswaku angaka angaka tshiki (Vaheberu 13:5). Kutani unga swi tivisisa leswaku Kriste, ule vutomini bya wena, na leswaku unabyo vutorni lebyi ngaheriki hiko kwalaho ka xitshembiso xa yena.
Hitakue yini ke hi ntwiwa wa mbilu?
UNGAFAMBI HINTWIWA WA MBILU
Mukriste uhanya hiku tshemba Xikwembu na leswi xiswi vulaka e ritweni ra xona. Xitshembiso xa rito ro xona hi wona matimba ya hina. Xifaniso lexi xa xitimela xikombisa ntiyiso wa Bibele, ku pfumela na ntwiwa wa mbilu. Swifambisana swinwe e vutomini bya muKriste.
- Ntiyiso wuni matimba yo hi fambisa.
- Hihlanganisiwa nimatimba ya ntiyiso hiku pfumela.
- Loko hi yingisela ntiyiso tintwiwa himbilu ti famba hindlela leyi kongomeke.
- Hi tshemba Xikwembu na ntiyiso wa xona, ku ngari hi ntwiwa wa mbilu ya hina.
TANI Hl LESWI U AMUKELEKE KRISTE
Hinkarhi lowu unga amukela Kriste kuhumele swo tala e ka wena.
- Kriste unghenile e vutomini bya wena. (Hiavutelo 3:20 na Vakolosa 1:27)
- Swidyoho swa wena swirivaleriwile. (Vakolose 1:14)
- Usungule kuva nwana wa Xikwembu. (John 1:12)
- Uta sungula ku tiva kungu ra Xikwembu na xikongomelo xa xona hi vutomi bya wena. (John 10:10 na 11 Vakorinto 5:14, 15:17)
U anakanya leswaku kungava kona wu nwana nchumu wo antswa kuri niku amukela Kriste evutomini vya wena xana? Unga tsakela ku nkhensa Xikwembu hixikhongelo eka leswi xiku endleleke swona xona?
Ku nkhensa Xikwembu ku, kombisa ku pfumela ka wena ahikhongeli.
Kutani sweswi kuhumelela yini?
Tani hileswi unga muKriste, ufanele hiku kula e kupfumeleni ka wena. Leswi swilandzelaka swinga kupfuna ngopfu.
- Yana emahlweni ka Xikwembu hi mikhongelo masiku hinkwaho. (Yohana 15:7)
- Hlaya rito ra Xikwembu masiku hinkwawo. (Timhaka 17:11)
- Sungula hi vangeli ya Yohana.
Yingisela Xikwembu mikarhi hinkwayo. (Yohana 14:2)
- Vula vumbhoni himarito na vutomi bya wena. (Matewu 4:19, Yohana 15:8)
- Tshemba Xikwembu e timhakeni hinkwato ta vutomi bya wena. (1 Petro 5:7)
- Pfumelela moya lowo Kwetsima leswaku wu kufuma na ku ku nyika matimba hinkwawo leswaku uvambhoni ya ntiyiso. (vaGalatiya 5:16,17 Timhaka 1:8)
INFANELO KUYA E KEREKENI
Tihunyi to tala ti endla langavi leri kulu kasi loko wo susa rihunyi rinwe eka ti nwana ndzilo wa rona wotima. Switano na wena unge swikoti ku hanya vutomi bya vuKriste uri swaku swinga ku nononhwela.
Swifanele leswaku na wena uti hlanganisa na vanwana lava nga amukela Yesu Kriste leswaku ava Hosi na Muponisi wa vona. Kufanele leswaku uya e Kerekeni leyi pfumelaka leswaku Bibele irito ra Xikwembu leri tiyeke kasi hi tihelo va yingisela Hosi Yesu Kriste hintiyiso. (vaHeberu 10:25)


c: text/html

text:
111
Kandani ṋayoni dzanga, unga na nṋe ndi tshi kanda ṋayoni dza Khristo.
2Ndi a ni khoḓa ngauri ni ḓi dzula ni tshi nnyelelwa, nga u tevhedza ndayo dze nda ni siela ni sa siedzi. 3
Gen. 3:16Joh. 14:28
1 Korint. 3:23
15:27-28
Hone ḓivhani uri Khristo ndi ṱhoho ya munna; munna ene ndi ṱhoho ya musadzi; ṱhoho ya Khristo a vha Mudzimu. 4
Zwo ralo munna ane a rabela kana u ḓivhadza zwine Mudzimu a funa ó khurumela ṱhoho u nyadzisa ṱhoho yawe a re Khristo. 5Zwi ḓi nga musadzi a tshi rabela kana a tshi ḓivhadza zwine Mudzimu a funa a songo khurumela ṱhoho, u nyadzisa ṱhoho yawe. Onoyo zwi ḓi fana na musi o tou palulwa.
6Arali musadzi a sa khurumeli ṱhoho, izwo a nga ḓi palulwa zwawe. Hone vhunga zwi tshi shonisa arali musadzi o ṱunya mavhudzi kana o palulwa, izwo-ha kha a khurumele.
7
Munna ene ho ngo fanela u khurumela ṱhoho, ngauri khae hu vhonala tshifanyiso na vhugala ha Mudzimu, ngeno kha musadzi hu tshi vhonala vhugala ha munna. 8
Tsikoni yavho a si munna we a bva kha musadzi, ndi musadzi we a bva kha munna. 9
Nahone a si munna we a sikelwa musadzi, musadzi ndi ene we a sikelwa munna. 10Ndi zwine musadzi a fanela u khurumela ṱhoho u sumbedza tshileme tshaweKana: “u sumbedza a hulisa munna” na u ṱhonifha vharuṅwa. 11Naho zwo ralo, nga he Muṋe washu a zwi vhea ngaho musadzi u ḓitika nga munna, zwi ḓi nga munna a tshi ḓitika nga musadzi. 12Unga musadzi o sikwa a tshi bva kha munna, munna u bebwa nga musadzi sa zwenezwo, hone zwoṱhe hezwo zwi tshi bva ha Mudzimu.
13Inwi ni zwi vhona hani? Ni vhona zwo tea musadzi a tshi rabela Mudzimu a songo khurumela ṱhoho naa? 14Hu ḓi nga musi ni tshi sedza zwine munna a vha zwone, a ni vhoni zwi tshi solisea arali e na mavhudzi malapfu naa, 15ngeno musadzi a tshi mu nakisa. Ayo mavhudzi malapfu o ṋetshelwa uri a pile ṱhoho yawe.
16Hone arali hu na ane a kha ḓi ṱoḓa u ṱaṱa khani nga haya, ḓivhani uri hu riṋe, hu zwivhidzo zwa Mudzimu, a ro ngo ḓowela u vhona musadzi a tshi rabela a songo khurumela ṱhoho.
17Litshani ndi ni sole nga zwine zwa anzela u itea musi no kuvhangana: a zwi tsha fhaṱa, zwi vho thutha. 18
Tsha u thoma ndi pfa upfi musi ni tshi kuvhangana tshivhidzo a hu na pfano, hu na u khethekana-khethekana nga zwigwada; nahone zwi nga ḓi vha zwi zwone. 19
Phambano dzone dzi a ṱoḓea, uri hu vhonale vho imaho ngohoni.
20Musi ni tshi kuvhangana a tshi tsha vha Tshilalelo tsha Muṋe washu tshine na ḽa hetsho, 21
ngauri musi ni tshi ḽa, muṅwe na muṅwe u gidimela u ḽa mbuvha yawe a si tsha londa vhaṅwe, ha swika hune muṅwe a ṱuwa na nḓala, ngeno muṅwe o ita na u kambwa. 22
Kani a ni na mahaya hune na nga ḽa na nwa hone? Kana ni vho tou nyadza tshivhidzo tsha Mudzimu na shonisa vhashai? Ndi ḓo tou ri mini nga mafhungo ayo? Ndi ni khoḓe kani? Na kathihi, hu si kha hezwo-vho lini!
23
Muṋe washu o ntsiela ndaela, nṋe nda i fhirisela kha inwi. I ri: Muṋe washu Yesu vhusiku vhuḽa he a kumedzwa maswina o dzhia vhurotho 24a livhuha Mudzimu, a vhu ṅwatela vhafunziwa a ri, “Hoyu ndi muvhili wanga; ndi u kumedza ndi tshi itela inwi. Ni ḓi zwi ita nga u rali hu vhe u nnyelelwa.” 25
Vho no lalela a dovha a dzhia na tshinwelo a ri, “Itshi tshinwelo ndi mulanga muswa u khwaṱhiswaho nga malofha anga; ni ḓi tshi nwa nga u rali hu vhe u nnyelelwa.”
26Zwino-ha misi yoṱhe ni tshi ḽa vhurotho uho na nwa tshinwelo itsho, ni ḓivhadza lufu lwa Muṋe washu, u swika a tshi vhuya.
27Zwenezwo ane a ḽa vhurotho ha Muṋe washu kana a nwa tshinwelo tshawe nga nḓila i songo fanelaho, u ḓiovhela mulandu wa u khakhela muvhili na malofha a Muṋe washu. 28
Muthu kha a thome u ṱola mbilu yawe a sa athu ḽa uho vhurotho na u nwa itsho tshinwelo, 29ngauri ane a sokou ḽa a nwa a sa londi uri ndi muvhili wa Muṋe washu, u ḓiovhela mulandu a vho ḓo laṱwa. 30Ndi zwine tshivhidzoni ha vho anda vhahoṱa na vhalwadze, vha na tshivhalo vha ita na u ri sia. 31Ngavhe ri thome u ṱola mbilu dzashu, ndi musi ri songo haṱulwa nga Mudzimu nga u ralo. 32
Hone zwino ri khou haṱulwa na u laiwa nga Muṋe washu, uri ri sa vho ḓo laṱwa tshoṱhe na shango ḽino.
33Zwino-ha vha hashu, musi ni tshi kuvhanganela Tshilalelo ni lindelane. 34
A re na nḓala kha a bve o ḽa hayani, ni sa vho ḓo kuvhanganela u ḓiovhela khaṱhulo.
Maṅwe ndi ḓo dzudzanya ndi tshi ḓa.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Wansati a kuma ndhawu yo tumbeta nhloko na vana
Orlando Chauke
“Vutomi bya tika, kambe byi tika swinene loko u nga switivi leswaku u ta ka mati u sweka yini, kumbe ndhawu yo tumbeta nhloko na vana hi minkarhi ya timpfula,” lawa i marito lawa ya boxiweke hi Esther Chauke, wansati loyi a nga na vana vanharhu naswona a nga tirhi, endzhaku ka ku amukela swakudya na minkumba ku suka eka meyara wa masipala wa xifundzhantsongo xa Mopani Pule Shayi.
Chauke hi un’wana wa mindyangu yi nharhu eka muganga lowu meyara a nga tinyiketela ku aka tindlu endzhaku ka loko mukhaselara wa le ndhawini liya a ta va a vikile leswaku mindyangu leyi yi le ka xiyimo xo biha xa vusweti lava hanyaka masiku hinkwawo va nga tivi leswaku va ta lalela yini.
“Namuntlha ndzi tsakile ku tlula na mpimo hikokwalaho ka swakudya leswi hi nyikiweke swona, ku tlula yindlu leyi va tshembhisaka ku hi akela, hikuva mhisi a yi tlakule tshuri laha muntini, a ku ri hava na xo chakala, ndzi nga switivi leswaku vana lava ndzi ta va nyika yini,” Chauke u ya emahlweni xikan’we na ku khensa meyara ku tshambuluta xandla ku pfuna eka ndyangu wakwe.
Chauke u le ka xiyimo xo tika loko ku fananisiwa na van’wana lava nga tirhiki emugangeni, hikuva u tshama na vana vakwe vanharhu va malembe ya ntlhanu ku ya eka khumentlhanu, naswona va lata rimbambu emikhukhwini lowu nga hundziki kule xihambukelo. Wansati loyi u pfumala na nuna, naswona a nga na mali leyi a nga yi tirhisaka ku engetela xiyindlwana xa yena lexi a manyanaka na vana va yena.
“Loko van’wana va khongelela mpfula leswaku yina yi ta va tima ntorha, hina van’wana hi khongelela dyambu hikuva loko ku na mpfula, mukhukhu lowu wa pfuta swinene. Yindlu leyi va kunguhataka ku hi akela yona yi ta hi kutsula eka maxangu lawa hi hlanganaka na wona hi minkarhi hinkwayo loko ku na timpfula,” wa hlamusela.
Mindyangu hinkwayo yi ri yinharhu leyi meyara a kunguhataka ku yi akela tindlu, yi nyikiwile swakudya swo tlula kwalomu ka gidi ra tirhandi na minkumba leswaku va ta kufumela hi minkarhi leyi ya xixika. .
Loko a vulavula hi nkarhi lowu a va nyikela swihanano leswi, meyara u kombisile leswaku ku aka tindlu leti ta mindyangu leyi a ku nga ri ntirho wa masipala, kambe masipala wu swi endla hikokwalaho ka ku vona vusweti bya mindyangu leyi.
“Bibele yi vula leswaku hi hanyela ku tsakisa xikwembu, kambe hi nga se fika eka mhaka yoleyo, van’wana va fanele ku lwisana na vusweti ku kota ku tihanyisa,” ku vula meyara loyi a kombiseke leswaku wa tlhaveka swinene ku vona vanhu va hanya va ri na swo tihanyisa, naswona leswi hi swona swi endleke leswaku a teka goza ro ya tlangela siku rakwe ra ku velekiwa hiku pfuna vanhu lava pfumalaka,
Loko a ka ri a amukela ku tikarhata ka meyara, Hosi Siyani Hlungwani u tekile nkarhi lowu ku phofulela meyara minlthontlho leyi muganga wakwe wu hlanganaka na yona, yo fana na ku pfumaleka ka mati, na leswi va tsaleke mapapila yo tala va tsalela masipala ehandle ka nhlamulo.
“Ku tshembha ka hina a ku ri leswaku migingiriko ya mati yo suka Nandoni ku ya eNsami yi nga pfuna eka swiphiqo leswi, kambe hi byeriwile leswaku leswi a swi koteki, tani hi leswi nhlayo ya miganga leyi lavaka mati yi nga tela swinene,” laha a nga tlhela a kombela meyara ku lunghisa mati ya le hansi lawa ceriweke etindhawini tinharhu emugangeni. Meyara u tshembhisile ku lulamisa mhaka leyi hi xihatla.


text:
Slipper Lobster
Dzina ḽa muṱa ḽo ḓoweleyaho
Slipper Lobster
Dzina ḽa tshi saitsi
Scyllaridae
Tshivhumbeo
U swika kha 50 cm, yo linganelaho ndi 25 cm.
Ṱhaluso
Ina phere nnthihi yo hulaho ya antennae ina ya vhonala sa fosholo. Ya vha na muvhili mulapfu wo no nga wa lobster yo ḓoweleyaho. Ya vha na phere ṱhanu dza milenzhe zwine zwa vhidzwa carapace (huna zwithu zwo tingeledzaho mukulo) ina mavhala a vhuḓi na buraweni yo no vhonala na beige. Dzinwe ndi tsuku na wono nga makole na zwithoma –thoma.
Nḓivho yo ḓoweleyaho
Hoyu ndi muṱa wa 8 wa vha na tshaka dza 71. Ndi shaka ḽa tsini vhukuma ḽa Spiny. Dzi ya kona u ḓi vhulunga muṱavhani u itela u ḓi tsireledza. Dzi ya kudzela makumba.
Kuḽele
Dzi ḽa dzi molluscs, zwivhungu, crustaceans, echinoderms na detritus.
U phaḓaladziwa
Dzi ya wanala hoṱhe hune ha vha na vhuḓalo ha maḓi.
Zwigwada zwo ḓoweleyaho
Ridged slipper lobster (Scyllarides nodifer)
Shoveller crayfish (Scyllarides elizabethae)
Spanish slipper lobster (Scyllarides aequinoctialis)


text:
111
Musi Athalia mme a khosi Ahasia a tshi pfa uri ṅwana wawe o vhulawa, a mbo ḓi vhulahisa vhakololo vhoṱhe vho salaho. 2We a ponyoka ndi Juasi ṅwana wa Ahasia fhedzi. O vha a tshi ṱoḓa u vhulawa na vhaṅwe, hone a lamukiswa nga makhadzi wawe Jehoshiba, ṅwananyana wa khosi Jehoramu, we a dovha a vha khaladzi ya Ahasia. Jehoshiba a mu dzhia na muleli wawe a vha dzhenisa kamarani ya u eḓela thembeleni, a mu dzumba uri Athalia a si mu vhone, ndi zwe a si vhulawe. 3Jehoshiba a mu londola, a mu dzumba na muleli wawe thembeleni ya Muṋe washu ha vhuya ha fhela miṅwaha miṱanu na muthihi, musi Athalia a tshi khou vhusa shango.
4Hone nga ṅwaha wa vhuṱanu na vhuvhili tshifhe Jehoyada a ramba magota ane a langa vhalindakhosi na vhalindi vha pfamo, a ita uri vha ḓiswe khae thembeleni ya Muṋe washu. A vhofha mulanga navho, a vha anisa thembeleni ya Muṋe washu. Ndi hone a tshi vha sumbedza Juasi. 5A vha laya a ri, “Ni ite hezwi: Inwi vhane na shuma nga Sabatha, tshigwada tshithihi kha zwiraru tshi linde pfamo, 6tshiṅwe tshigwada tshithihi kha zwiraru tshi linde Khoro ya Suru, tshiṅwe tshigwada tshithihi kha zwiraru tshi linde khoro i re murahu ha vhaṅwe vhalindi. 7Zwigwada zwivhili zwine zwa si vhe mushumoni nga Sabatha zwi linde thembele zwi tsireledze khosi. 8Ni linde khosi Juasi no fara mafumo, ni vhe nae hoṱhe hune a ya. Ane a vhuya a sendela tsini haṋu a vhulawe.”
9Magota vha thetshelesa zwe tshifhe Jehoyada a vha laya, vha ḓisa vhanna vhe vha vha vhe navho khae, vhane vha si shume nga Sabatha na vhane vha shuma. 10
Vhalangammbi a vha ṋea mafumo na zwiṱangu zwe zwa vha zwi zwa khosi Dafita, zwo vhulungwaho thembeleni ya Muṋe washu. 11Vhalindi avho vha ima vho tanga khosi, muṅwe na muṅwe a fara tshihali, tsini ha aḽiṱari na thembele, u bva tshipembe ha thembele u ya devhula hayo. 12
Jehoyada a ḓisa Juasi ṅwana wa khosi, a vhea khare ya vhuhosi ṱhohoni yawe, a mu ṋea ḽiṅwalo ḽa vhuṱanzi, a ḓivhadza uri ndi ene khosi. Vha mu ḓodza mapfura, vhathu vha vhanda zwanḓa vha ṱavha mukosi vha luvha vha ri, “Thovhele nga a lalame!”
13Mufumakadzi Athalia a pfa mukosi une wa khou ṱavhiwa nga vhalindi na vhathu, a ya kha vhathu thembeleni ya Muṋe washu. 14
A tshi sedza, a vhona khosi yo ima tsini ha phuphu muṋangoni wa thembele, hu tshi tevhedzwa maitele. Magota na vhalidzi vha phalaphala vho vha vhe tsini ha khosi, vhaḓivhalea vhoṱhe vha shango vho vha vha tshi khou pembela vha tshi lidza phalaphala. Athalia a kherukanya zwiambaro zwawe a ṱavha mukosi a ri, “Ndi tshimbevha itshi! Ndi tshimbevha!”
15Tshifhe Jehoyada a laya vhalangaḓana vhe vha vha vha tshi langa dzimmbi a ri, “Mu bviseni nga vhukati ha miduba mivhili ya vhalindi, ni vhulahe muṅwe na muṅwe ane a mu tevhela.” Ndi uri tshifhe o vha o ri, “A songo vhulawa thembeleni ya Muṋe washu.” 16Vha mu fara, vha mu isa pfamoni, vha mu vhulahela Khoroni ya Bere.
17Zwino tshifhe Jehoyada a ita uri khosi Juasi na vhathu vha vhofhe mulanga na Muṋe washu uri vha ḓo vha vhathu vha Muṋe washu, a dovha a ita uri khosi i vhofhe mulanga na vhathu. 18Vhathu vhoṱhe nga shango vha ya thembeleni ya Baali vha i thutha vha i phusukanya. Vha thutha na dziaḽiṱari na zwitungulo, vha ita na u vhulaha Mathani tshifhe wa Baali henefho phanḓa ha aḽiṱari dzenedzo.
Zwino tshifhe Jehoyada a vhea vhalindi thembeleni ya Muṋe washu. 19
Jehoyada na magota na vhalindakhosi na vhalindi vha pfamo na vhaḓivhalea vhoṱhe vha shango vha fhelekedza khosi i tshi bva thembeleni ya Muṋe washu i tshi ya pfamoni, vha dzhena nga nḓila ya khoro ya Vhalindi. Ndi hone khosi i tshi dzula vhudzuloni hayo kha khuluṋoni ya musanda. 20Vhathu vhoṱhe nga shango vha pembela, ha vha na mulalo muḓini nge Athalia a vha o vhulawa pfamoni.
21Juasi o vha khosi e na miṅwaha miṱanu na mivhili.


text:
Rito Namuntlha: Ntila
Kudyondza rirhandzu, masiku hinkwawo.: "ntila" in Tsonga ntila Tsonga nom.1 ntila wa wena Indefini
Rito Namuntlha: Xitokisi
p>Kudyondza rirhandzu, masiku hinkwawo.: "xitokisi" in Tsonga xitokisi Tsonga nom.1 xitokisi u
Rito Namuntlha: Xilapana Xa
Kudyondza rirhandzu, masiku hinkwawo.: "xilapana xa" in Tsonga xilapana xa Tsonga nom.1 xilapana x
Xikolo
Kudyondza rirhandzu, masiku hinkwawo.: "xikolo" in Tsonga xikolo Tsonga nom.1 xikolo wa wena Indef
Rito Namuntlha: Xibalo
Kudyondza rirhandzu, masiku hinkwawo.: "xibalo" in Tsonga xibalo Tsonga nom.1 hina hi hakela xibal
Rito Namuntlha: Elaboratori
Kudyondza rirhandzu, masiku hinkwawo.: "elaboratori" in Tsonga elaboratori Tsonga nom.1 elaborator
Mani
Add "mani" in Tsonga to your vocabulary. mani /-m-a-n-i/ Examples of mani Indefinite article: mani
Rito Namuntlha: Nghala
Kudyondza rirhandzu, masiku hinkwawo.: "nghala" in Tsonga nghala Tsonga nom.1 nghala u na ncila In
Rito Namuntlha: Mapuma
Kudyondza rirhandzu, masiku hinkwawo.: "mapuma" in Tsonga mapuma Tsonga nom.1 mapuma wa yena Indef


text:
Kusuka eswitarateni swale lokixini kuya eka ti hallways ta matimba, Peter Magubane u hete nkarhi woringana hafu ya century akarhi a teka swinepe loko kurikarhi kulwisaniwa na xihlawuhlawu xikan’we naku tshikeleriwa ka vanhu.
Hinkarhi lowu ute ata tivana kahle swinene na nkulukumba Nelson Mandela – rosungula tani hi murhangeri lontshwa wa tipolotiki loyi a endla magandlati etikweni hinkwaro, atlhela aya n’witiva tani hi mulwela ntshuxeko. Exikarhi ka malembe lawa yotala ngopfu, kuve na vudyelwani byinga endliwa exikarhi ka van’watipolotiki lava vambirhi – wun’wani loyi avulavula hi marito na swiendlo kasi loyi un’wana avulavula hi camera yakwe.
Endzhaku ko humesiwa ka Mandela ekhotsweni hi February 1990, Magubane uvuye a hlawuriwa tani hi muteki wa swithombhe wa xifumo wa mulwela ntshuxeko loyi nkarhi lowu Afrika Dzonga ariri eka xiyimo xoya eka xidimokirasi. Kusukela kwalano, u endle minkateko yotala swinene leyinga hleyekeki ya swinepe leswinga tekiwa endleleni yoya eka Afrika Dzonga lontshwa. Ngopfu ngopfu, Magubane akota kufikelela Mandela na dyangu wakwe.
Dr Peter Magubane i un’wana wa vateki va swinepe wa Afrika dzonga loyi anga duma swinene emisaveni hinkwayo. U sungule rendzo leri rohlawuleka ra ntirho lowu hi lembe ra 1954 eka Drum magazine, leswinga n’wifikisa e xivindzini xa xihlawuhlawu. Endzhaku ko tirha eka Drum malembe, Peter uve na nkombiso e Europe xikanwe no dyondza xikolo e United States.
A vuya e kaya hi lembe ra 1966, laha anga fika a tirha eka phephahungu ra Rand Daily Mail. Eka nkarhi wa June 1969 kuya eka 1971 Peter utshame masiku yoringana 586 apfaleriwe ari yexe laha anga vuya ayirisiwa kutirha tani hi muteki wa swinepe kuringana 5 wamalembe. Kusukela hi 1980, Peter utlhele a tirha eka Time magazine.
Hi 1990 a langhiwa kuva muteki wa swinepe swa Nelson Mandela eka gondzo leri Afrika Dzonga ariri eka rona kuya eka mfumo lowuntshwa. Peter Magubane u kume masagwadi yotala swinene eka kuva a tinyiketele swinene na ntirho wo hlamarisa lowu awu endla ekutekeni swinepe.
Yan’wana masagwadi akuri: the Mother Jones-Leica Lifetime Achievement Award; Martin Luther King Luthuli Award; a Fellowship from the Tom Hopkinson School of Journalism; na mune wati Honorary Doctorates kusuka eka ti yunivhesithi to hambana ta laha Afrika Dzonga.
Tlhandla kambirhi, uve mu Afrika Dzonga wosungula wa wantima ku amukela sagwadi eka kuteka swinepe – eka mphikizano wa 1958 Best Press pictures of the year. Namuntlha Peter Magubane u langutise eka ku hambanana ka ndzhavuko na mfuwo wa tiko ra Afrika Dzonga.


text:
Ximapana
Ximapana xi mila enhoveni eka tindhawu leti ku nga na mati swinene. Mihandzu ya kona yi vuriwa swimapana. Murhi lowu a wu kuli ku ya ehenhla kambe wu kula ku fana na ndzhenga, wu endla khwati wu tlhela wu duvuka swiluva swa xitshopana na ku tlhela wu tswala mihandzu yo tshwuka yo ka yi nga dyiwi hi vanhu kambe yi dyiwa hi misinya na switsotswana swinwana swa nhova. Murhi lowu wu dzudza matluka hi nkarhi wa xixika ku fana na yinwana misinya kasi loko ku fika nkarhi wa ximunwana wu hluka matluka na wona.[1]
Matirhisele[Lulamisa | edit source]
Timitsu na mahanti swi lovekiwa embiteni swi nwiwa leswaku swi ta tshungula vuvabyi bya xilumi, ku pandza ka nhloko hi matimba, vuvabyi bya rifuva na switshetshela. Murhi lowu wu tlhela wu horisa vuvabyi bya vana loko va ha ri vantsongo loko va nga si wisa nkava. Ku siriwa mahanti ya chigwana, ma nantswisiwa nwana, va tlhela va bohelela nwana lapi enhan`wini leswaku a nga chuhi loko ku tshuka ku nghena vanhu vo ka va nga basanga. Mihandzu ya murhi lowu yi horisa vuvabyi bya tindleve.[1]
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ 1.0 1.1 MALAMULE, R.J (2015). "Mathyelo ya mavito ya minsinya yo tshungula mavabyi eka Skhukhuza, eMpumalanga: Maendlelo ya Onomasitiki". University of Limpopo.


text:
Eka mufambisi; risimu leri fambisanaka ni switende. Miloti ya Davhida.4 Ndzi hlamule loko ndzi ku vitana, wena Xikwembu xanga xo lulama.+Ndzi ponise emaxangwini ya mina.Ndzi kombe tintswalo, u yingisa xikhongelo xa mina.2 N’wina vanhu, xana mi ta ndzi khomisa tingana ku fikela rini?Mi ta rhandza leswi nga pfuniki nchumu ni ku lava leswi nga riki ntiyiso ku fikela rini? (Selah)3 Swi tiveni leswaku Yehovha u ta khoma nandza wakwe wo tshembeka hi ndlela yo hlawuleka;Yehovha u ta ndzi yingisa loko ndzi n’wi vitana.4 Hlundzukani kambe mi nga dyohi.+Vulavulani hi mbilu mi ri emubedweni wa n’wina, kutani mi miyela. (Selah)5 Endlani magandzelo ya leswo lulama,Naswona mi tshemba Yehovha.+6 Ku ni vo tala lava nge: “I mani la nga ta hi endlela leswinene?”Hi kombe tintswalo, Yehovha.+7 U endla leswaku mbilu ya mina yi tsaka swineneKu tlula lava nga ni koroni yo tala ni vhinyo leyintshwa.8 Ndzi ta pavalala ndzi etlela hi ku rhula,+Hikuva hi wena ntsena Yehovha u endlaka leswaku ndzi tshama ndzi sirhelelekile.+
Tinhlamuselo ta le hansi
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA (NKANDZIYISO LOWU PFUXETIWEKE WA 2020 )


text:
181Endzhaku ka timhaka teto, Davhida a tlhela a lwa ni Vafilista a va hlula, a heta matimba ya mfumo wa vona, a va tekela muti wa Gati ni swimitana swa wona.
2Kutani a hlula Vamowabu, va va hansi ka yena, va humesa ndzuvo va n'wi luva.
3Loko Davhida a ri le Hamata, a hlula Hadadi-Ezere hosi ya le Soba loyi a a ringeta ku fikisa mfumo wa yenaKumbe: hikuva yena Davhida a a ringeta ku pfuxa mfumo wa yena ematlhelweni ya nambu wa Yufrata. 4Davhida a khoma makalichi ya Hadadi-Ezere ya 1 000, ni vagadi va tihanci va 7 000, a khoma ni ntlawa wa masocha ya 20 000 lawa a ma famba hi milenge; naswona Davhida a lerisa leswaku tihanci hinkwato ta makalichi ti lamatiwa hi ku tsemiwa minsiha ya milenge, a siya leti ringanaka ku koka makalichi ya dzana ntsena. 5Loko Vasiriya va le Damaska va ya phalala Hadadi-Ezere hosi ya le Soba, Davhida a lwa na vona, a dlaya vavanuna va 22 000. 6Kutani Davhida a veka mintlawa ya varindzi leswaku va rindza Vasiriya va le Damaska, kwalaho Vasiriya va va ehansi ka mfumo wa Davhida, va humesa ndzuvo va n'wi luva. HOSI Xikwembu a xi nyika Davhida ntamu wa ku hlula valala va yena hinkwako lomu a a famba a ya lwa kona. 7Davhida a teka switlhangu swa nsuku leswi a swi tirhisiwa hi tinhenha ta Hadadi-Ezere, a ya na swona eYerusalema. 8
II Tikr. 4:11-18
Emitini ya Tibihata na Kuni leyi a yi ri hansi ka Hadadi-Ezere, Davhida a phangha koporo leyo tala, leyi Solomoni a nga vumba ha yona nhlambeto leyikulu leyi vuriwaka “lwandle”, leyi a nga yi tirhisa ni ku vumba tiphuphutiphuphu, kumbe: tinsika ta koporo kun'we ni swingolongondzwana swin'wana.
9Loko Tohu hosi ya le Hamata a twa leswaku Davhida ú hlurile mavuthu hinkwawo ya Hadadi-Ezere hosi ya le Soba, 10a rhumela n'wana wa yena Hadorama ku ya pfuxela Davhida, ni ku nkhensa leswi a hluleke Hadadi-Ezere enyimpini, hikuva Tohu na Hadadi-Ezere a va tshamela ku lwa. Hadorama a famba a tamele tinyiko ta nsuku, ni ta silivhere, ni ta koporo. 11Davhida a teka tinyiko leti, a ti veka etlhelo leswaku ti ta tirhiseriwa HOSI Xikwembu, a veka etlhelo ni swingolongondzwana hinkwaswo swa nsuku ni swa silivhere, leswi a swi phangheke etikweni ra Vaedomu, ni ra Vamowabu, ni ra Vaamoni, ni ra Vafilista, ni ra Vaamaleke.
12
Abixayi n'wana Seruya ú dlayile Vaedomu va 18 000 eka “Nkova wa Munyu”, 13kutani a veka varindzi etikweni ra Edomu. Hi mukhuva wolowo, Vaedomu hinkwavo va va ehansi ka mfumo wa Davhida. HOSI Xikwembu a xi nyika Davhida ntamu wa ku hlula valala va yena hinkwako lomu a a ya kona.
14Kutani Davhida a fuma tiko hinkwaro ra Israele. A a fambisa vanhu va yena hinkwavo hi moya wo lulama, a nga yi hi nghohe.
15Ndhuna ya mavuthu ya yena a a ri Yowabu.
Muhlayisi wa makanelwa a a ri Yoxafati n'wana Ahiludi.
16Vaprista a va ri Sadoki n'wana Ahituba, na Ahimeleke n'wana Abiyatara.
Matsalani a a ri Xavixa.
17Mufambisi wa mavuthu ya Vakereti ni Vapeleti a a ri Benaya n'wana Yoyada.Vana va Davhida vona a va ri varhangeri emintirhweni hinkwayo ya le ntsindza.


text:
Muqombhoti
Muqombhoti i byalwa bya ndhavuko wa Vatsonga lebyi a byi swekiwa hi ku hlanganisa mati, mugayo na comela.Byalwa lebyi loko byi vupfile i bya muhlovo wo basa wo rhomba. Byi nwiwa hi vakhegula na va khalabye, byalwa lebyi byi kombiwa vini va muti tanihi nsumo. Va hlengeletana ehubyeni vanwa. Muqombhoti a wu vabyisi.[1][2]
Maswekelo[Lulamisa | edit source]
Muqombhoti wu swekiwa hi ku sungula u tlhokola mavele, u tshivela ndzilo, kutani u tseleka poto ra mati ri khihlanyana. Loko mati ya vila musweki u nusa mugayo hi xiphaho a chela endzeni ka xirhundzu xi tala,kutani a ya chela endzeni ka xihari/diromu kutani a nusa comela hi xiphaho a chela endzeni ka xihari/diromu. Musweki u ka mati yo vila a cheletela endzeni ka diromu leri anga chela mugayo na comela, kutani musweki a teka mhandze a hakasela. Musweki u cheletela mati lawa a ri karhi a hakasa ku kondza swi vevuka ku fana na bilila/dini.[2]
Loko swi vevukile u swi tshika nkarhiwo ringana awara yin’we swi hola. Loko swi horile, musweki u nusa comela hi ntewana a chela endzeni ka diromu, ivi a hakasela ku kondza swi hlangana. Loko swi hlanganile, u funengeta a swi veka siku hinkwaro. Loko ri xa siku leri landzelaka, u ta funungula a languta loko swi kukumukile, kutani a ringeta loko swi dzunga. Loko swi dzunga swi ta vula leswaku swi ta va swi virile, kasi loko swi nga dzungi, swi ta va swi vula leswaku a swi vilangi, kutani swi ta fanela ku vekiwa nakambe ku fikela loko u swi ringeta swi twala swi dzunga.[2]
Loko swi virile muswekiu ta tseleka poto exitikweni, kutani a teka ndzheko a ka mati endzeni ka diromu reriya hi nga chela mugayo, comela na mati eka rona. Musweki u fanele ku vona leswaku u ka mati ntsena, a nga tshuki a ka na swindlingi. Mati lawa u ya chela endzeni ka poto leri nga xitikweni. Loko mati ya vila u teka swidlingi leswi saleke endzeni ka diromu a cheletela endzeni ka poto a ri karhi u hakasela hi mhandze leswaku swi nga tshweli. Musweki u fanele ku hakasa ku kondza swi phyaphyarha ku fana na mukapu.[2]
Loko swi vupfile u ta vona hi loko swi veka rikoko epotweni.Mukapu lowu wu vitaniwa leswaku i phiriva.Musweki u teka ndzheko a ka mukapu wutsongo endzeni ka poto a wu tota endzeni ka diromu leri a ri ri na ntsuvi ku endlela leswaku ntsuvi lowu nga salela wu suka.[2]
Musweki u fanele ku kelela phiriva endzeni ka poto, a cheletela endzeni ka makhuwana, kutani a ya veka ya hola ku ringana siku. Loko rixa hi xamundzuku, musweki u ta teka phiriva emakhuwaneni a chela endzeni ka diromu, kutani a chela ntewana wa comela a hakasela ku kondza swi hlangana. Loko swi hlanganile a funengeta a veka ku ringana siku. Loko ri xa mundzuku swi ta vonaka hi ku huma khuvi leswaku swi virile. Loko swi virile, a teka sefo ya byalwa a veka ehenhla ka poto, ivi a chela byalwa lebyi nga endzeni ka diromu, kutani a kandza endzeni ka sefo hi mavoko.[2]
Loko musweki a ri karhi a kandza byalwa byi ta wela endzeni ka poto, kutani ku sala masiha endzeni ka sefo. Masiha lawa u ta ma kama ivi a ma chela etlhelo leswaku a ta nyika tinguluve ti dya. Endlelo leri ro kandza endzeni ka sefo hi mavoko ri vuriwa leswaku i ku hluta. Byalwa lebyi nga hlutiwa byi pangeteriwa emakhuwanini, ivi byi nwiwa.Ku tirhisiwa mindzheko ku ka ivi byi cheriwa endzeni ka jomela byi nwiwa.[2]
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ Murray, Slater. "Umqombothi: Africas original beer". Beerhouse. Retrieved 5 June 2017.
- ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 Nukeri, Emilinah Reginah (2012). "Nkanelo wa yin'wana ya mindhavuko ya ririmi ra Vatsonga hi ku kongomisa eka swakunwa swa ndhavuko". University of Limpopo.


text:
Frogfish
Dzina Ḽo Ḓoweleyaho Ḽa Muṱa
Frogfish
Alias
Ahuna
Dzina Ḽa Tshisaitsi
Antennariidae
Tshivhumbeo
U swika kha 50 cm
Ṱhaluso
Ndi pelagic ya dovha ya vha benthic. Pelagic ndi lugwada lune lu ya fhungudzea ngeno Benthic zwi tshi konda u lu langa na mulomo wo shandeyaho. Asi khovhe ine ya vhonalesa. Mivhala iya fhambana u bva kha mutshena, tshitopi na mutsuku nga zwinwe zwifhinga uya vha buraweni na mutsu.
Nḓivho Yo Ḓoweleyaho
Ina tshaka dza 12 na zwigwada zwo no swika 41. Zwo ri ṅwaho hu tshitevhelwa kuitele kwa yo kwa u pala zwiḽiwa. I tshi kunga dzi khove nga kha tshithu tsho kukumuwaho kha ṱhoho ya tsho. Hetsho tshithu ndi tshone tshine tsha kone u kunga zwiḽiwa, tshi ya kukumusa na mulomo tsha kona ha u mila tshipondwa. Asi khovhe ine ya vhonalesa, ya mavhala a vhuḓi vhukuma. Ya tshinna iya kona u shululela murundo kha ya munna.
Kuḽele
Iḽa zwiḽiwa kha tshithu tshine tsha vha kha ṱhoho ya tsho.
U Phaḓaladziwa
Lwanzheni lwo tsaho vhukuma.
Tshaka Dzo Ḓoweleyaho
Pink anglerfish - Antennarius rosaceus
Clown anglerfish - Antennarius maculates
Giant anglerfish -Antennarius commersonii


text:
Risimu ra Muyimbelerisi, hi mayimbelele ya risimu leri nge “U nga tshuki u swi herisa”. Xitlhokovetselo xa Davhida siku leri a nga balekela Sawulo a ya tumbela ebakweni.
571
24:3
We Xikwembu ndzi twele vusiwana, ndzi ri ndzi twele vusiwana,
hikuva hi wena khokholo ranga;
ndzi ta tumbela ehansi ka timpapa ta wena
xidzedze lexi onhaka xi kondza xi hundza.
2Ndzi huwelela eka Xikwembu xa le henhla-henhla,
hikuva i Xikwembu lexi hetisaka makungu ya xona evutomini bya mina.
3Xi ta ndzi hlamula xi ri etilweni, xi ndzi ponisa,
lava va ndzi kandziyelaka, xi ta va fularhela.
Xikwembu xi ta ndzi komba rirhandzu ra xona,
ni ku tshembeka ka xona.
4Ndzi etlela exikarhi ka tinghala,
va nga vanhu lava mitetelaka van'wana;
milomo ya vona i matlhari ni miseve,
marito ya vona ma kariha onge i mikwana leyi lotiweke.
5We Xikwembu, komba vukulu bya wena ehenhla matilweni,
ku dzuneka ka wena a ku tate misava hinkwayo.
6Valala va mina va ndzi rhiyele ntlhamu,
kambe ndzi wu wachukisile!Van'wana va ri: Va ringeta ku ndzi tshikelela
Endleleni ya mina va cerile khele,
kambe lava nga wela eka rona hi vona vinyi!
7We Xikwembu, ndzi tiyisiwile nhlana,
ndzi tiyile hakunene!
Hikokwalaho, ndzi ta suma risimu ndzi yimbelela:
8Pfuka wena moya wanga,
we haripa na we xitende, pfukani!
Vurhonga ndzi ta byi pfuxa.Van'wana va ri: Ndzi ta pfuka hi vurhonga
9We N'wini wanga, ndzi ta ku nkhensa exikarhi ka matiko,
ndzi ta yimbelela ndzi ku dzunisa exikarhi ka vanhu va tinxaka-xaka,
10hikuva rirhandzu ra wena i rikulu, ri dliva ni le tilweni,
ku tshembeka ka wena ku ringana ni mapapa hi ku tlakuka.
11We Xikwembu, komba vukulu bya wena ehenhla tilweni,
ku dzuneka ka wena a ku tate misava hinkwayo.


text:
Valala Va Vaaka-tiko!
Tiko ra hina lero xonga ri hlaseriwile hi mintungu yo chavisa, leyi nga na switandzhaku swo biha eka vaakatilko. Ntsako lowu nga khapakhapa wu kondletela hi ntshunxeko wa Vantima lava a va ri vuhlongeni bya mfumo wa xihlawuhlawu se wu mbumburhekile tani hi xivera. Leswi a va tshembisiwe tilo ni misava, mana ni switsatsatsa loko ku ngheniwa eka xidemokirasi se swi hundzuke norho. Vanhu va sungula ku kanakana no hleketa wonge eGipita lani a va ri vuhlongeni a ku antswa ku tlula lani va tikumaka va ri kona hi vito ra xidemokirasi. Va sungula ku ntlokola no n’unun’uta hi ku xaniseka na vusiwana lebyi va tikuma va ri ka byona. Leswi hinkwaswo swi vangiwa hi vunkungundzwana lebyi nga ntungu lowukulu eka vukorhekeri. Swi va xileswi endzhaka loku va tshembisiwe eKanana – tiko ra ntswamba ni vulombe, kambe va tikuma va yayarheriwa hi vusweti, hambi ku ri mafu!
Leswi swi endlaka xiyimo xi tika ku tlurisa i ntungu wa xitsongwatsongwana xa COVID-19 lexi nga hlasela misava hinkwayo. Vanhu hinkwavo va khumbekile hi tindlela to hambana, kambe loko swi fika ka swisiwana xiyimo xo nyanya. Phela ku pfaleriwa ka vanhu vo fan ana lava emakaya a swi hambananga ni ku va gweva xigwevo xa rifu? Va ta dya yini hi ku masiku lawa xin’wana-na-xin’wana i mali? Loko va nga pfaleriwanga va jinga va ringeta tindlela to kuma xo khomisa nyoka – a swi talangi ku etlela va nga dyangi! Hala thlelo u twa mavonelo yo hambana-hambana mayelana ni leswi faneleke ku endliwa eka xiyimo xo fana na lexi, lani ku nga ni ku banana hi miehleketo. Hambileswi va nge xitsongwatsongwana lexi xa ha ri xintshwa la va kumaka tidyondzo to hambanahamba hi minkarhi, ntsena ku celela vanhu va xifundzankulu xin’we xa Gauteng masirha yo tlula miliyoni i ku hlola. Swa yila hi xintima, ku lunghisela vanhu masirha va ha hanya!
I yini lexi endlaka mfumo wa hina lowu mpfumalo wa vukorhekeri byo enerisa wu nga humeseriwa erivaleni, ku rhangisa mhaka ya vutsinguri ku ri na rifu? Hi swoho swo va jahele ku dya mabiliyoni lama nga pimanyetiwa ku tirhisiwa ku kavanyeta ntungu lowu eka swa hava? Sweswi ku ngheniwa eka ntungu wa vunkungundzwana lebyi endliwaka hi ku va ku phangiwa mali ya vaakatiko leswi kavanyetaka mafumelo na vukorhokeri eka tiphurojekete to hambana. Leswi hinkwaswo swi endliwa hi mfumo na vandal ra ANC, lava nga le ku tivuyiseleni na lava nga le kusuhi na vona.
Phela leswi vangaka vukorhokeri bya xiyimo xa le hansi eka vaaka-tiko eka swin’wana, i ku nghenelela ko biha hi van’watipolotiki, vunkungundzwana na ku pfumala vutihlamuleri hambi ku endla swilo emunyameni, ku nga teki xiave ka vaaka-tiko, ku pfumala ka milawu ya matirhelo, ku tsandzeka ku va na maendlelo lamantshwa, ku pfumala vatirhi vo ringanela lava nga na vuswikoti – ntokoto ni vutivi, ku tsandzeka ku andlala nxaxamelo wa leswi fanela ku endliwa… eka swin’wana swa nkoka. Vunkungundzwani bya vona byi teka tinxangu to hambana. Hi mpfhuka ku simekiwa xikhwama xa “Solidarity Fund” ku thlela ku cinciwa nkavelo wa timali hi Holobyekhulu Tito Mboweni, vunkungundzwani byi tinyike matimba eha swifundzankulu swa nkaye swa Afrika-Dzonga. Wo twa hala-ni-hala van’watipolotiki na vatirhela-mfumo va gingirika hi tindlela leti va vuyeriwa. Loko u jikela hala… i swakudya leswi faneleke swi fikela lava pfumalaka. Hala… ku xaviwa swithuthuthu! Hala kun’wana I ti-PPE – leswi fanelaka ku sirhelela lava nga le mahlweni no lwisana na ntungu lowu – vaongori. Lexi hlamarisaka swisirhelelo leswi a swi va fikeleli hi mfanelo, leswi hetelelaka hi van’wana va vona va tlulela hi xitsongwatsongwana lexi – xi va vabyisaka no va yayarhela. U tshama u ri vona kwini socha ro ya enyimpini ri nga ri na thlarhi?
Hi nga swi kota ku lwa na switandzhaku swa vunkungundzwana na ku pfumaleka ka vukorhokeri leswi endlaka ku tiko ri lahlekeriwa hi timali no nghena eswikweletini leswi ri nga swi fikeleriki. Leswi swi endla ku vusweti byinyanya, hambi ku ri nkavelo wa timali eka swa tidyondzo, rihanyu na vukorhokeri nyin’wana. Hi nga lwisana na vunkungundzwani lebyi nga vugevenga – byi yiva mali ya vukorhokeri lebyi lavekaka swinene. Leswi swi nga le rivaleni i ku vandal leri fumaka na lamo kaneta va le ku tsandzekeni ku korhokela tiko, kambe va tilangutele swa vona vinyi. Vanhu lava ng ava vhowutela va ta va vona loko ku yiwa ka nhlawulo, lani va nga ta tshembisa vanhu tilo-na-misava leswi nga le ka papilla ra switshembiso.
A hi tshikeni ku phokotelela van’watipolotiki mavoko hi ku va ake swibedlele, swikolo, magondzo… na vukorhokeri byin’wana hi timali ta hina leti hi hakelaka xibalo. Ku endla tano swi fan ana ku phokotelela muchini wa banki wo humesa mali (ATM) hi ku va wu ku nyike mali ya werna. A swi hambanangi ni ku nkhensa hlampfi loko yi khide ematini. Leswi hi swi lavaka ku suka ka vona i ku endla leswi hi nga va rhuma swona, ni ku tekela nhlokweni ku i malandza eka hina – a hi malandza ya vona. Munhu loko a thoriwile entirhweni a nga tirhi hi ku tshembeka ni hi ku ya hi ntwanano wa humesiwa, xivandla xa yena xi pfariwa hi van’wana lava nga ta landzelela swileriso. Kahle-kahle van’watipolotiki swi lava va vekiwa eka muholo wa le hansi lowu pfumeleriwaka hi ku ya hi nawu wa vatirhi, kumbe leswi a swi ta tisa ku cinca ka xihatla. A hi ticence ta tolo, hi karhele ku mamisiwa tintiho hi makhamba lava nga tshwa enon’wini. Swi ringene!


text:
1351Dzunisani HOSI!
Dzunisani vito ra HOSI Xikwembu,
xi dzuniseni n'wina malandza ya xona,
2n'wina mi xi tirhelaka endlwini ya xona,
eswivaveni swa Tempele ya xona Xikwembu xa hina.
3Dzunisani HOSI Xikwembu, hikuva xi ni vunene,
yimbelelani mi twarisa vito ra xona, hikuva xi rhandzeka ngopfu.Kumbe: hikuva swa tsakisa sweswo
4HOSI Xikwembu xi tihlawulele Vaisraele, vona va ka Yakobo,
leswaku va va vanhu va xona va xiviri.
5Ndza swi tiva hakunene leswaku HOSI i Xikwembu lexikulu,
N'wini wa hina ú tlula swikwembu hinkwaswo hi vukulu.
6HOSI Xikwembu xi tiendlela hinkwaswo hi ku rhandza
ematilweni ni laha misaveni,
emalwandle ni le swidziveni hinkwaswo.
7Hi xona xi tisaka mapapa ma huma evugimamusi,
xi dzindzisa tilo, mpfula yi na,
xi hungisa bubutsa ri huma evuhlayiselweni bya xona.
8Hi xona xi dlayeke mativula ya vanhu ni ya swifuwo
etikweni ra Egipta.
9N'wina Vaegipta, HOSI Xikwembu xi bile hosi ya n'wina Faro ni malandza ya yena hinkwawo,
hi mahlori ni swihlamariso.
10Xi bile vanhu va matiko layo tala,
xi herisa tihosi ta vona leta matimba,
11va nga va Sihoni hosi ya Vaamori,
na Ogo hosi ya le Baxani,
ni vafumi hinkwavo va le Kanana;
12tiko ra vona xi ri nyikile Vaisraele vanhu va xona,
leswaku ri va ra vona.
13We HOSI, vito wena ri ta twakala hilaha ku nga heriki,
vanhu va ta ku tsundzuka minkarhi hinkwayo.
14Hakunene HOSI Xikwembu xi lwela vanhu va xona,
malandza ya xona xi ma twela vusiwana.
15
Nhlav. 9:20
Swikwembu swa vamatiko
swi lo endliwa hi vanhu, i nsuku ni silivhere ntsena.
16Milomo swi na yona, kambe a swi vulavuli,
swi ni mahlo, kambe a swi voni.
17Swi ni tindleve, kambe a swi twi,
hambi ku ri ku hefemula a swi hefemuli.
18Lava va swi vumbeke ni hinkwavo lava va swi tshembaka,
a va fane na swona!Kumbe: va fana na swona
19N'wina Vaisraele, nkhensani HOSI Xikwembu,
xi nkhenseni n'wina va ka Aroni!
20N'wina va ka Levhi, nkhensani HOSI Xikwembu,
xi nkhenseni n'wina mi xi chavaka!
21N'wina mi akeke eSiyoni, nkhensani HOSI Xikwembu,
xona xi tshamaka eYerusalema.
Dzunisani HOSI!


text:
Risimu ra Muyimbelerisi, leri hlaveleriwaka hi swichaya-chayani swa tingoti ta 8. Pisalema ya Davhida.
61
We HOSI, u nga ndzi bi wa ha hlundzukile,
u nga ndzi tshinyi wa ha karihile.
2Ntamu wa mina wa hela we HOSI, ndzi twele vusiwana!
Ndzi horise, hikuva marhambu ya mina ya pandza,
3ni mbilu ya mina yi twa ku vava lokukulu.
Xana swi ta hela rini we HOSI!
4Vuya HOSI, u ta ndzi lamulela,
ndzi ponise, hikuva rirhandzu ra wena ra tshembeka.
5Xana lava feke va nga ku gandzela xana?
U ta dzunisiwa hi mani exivandleni xa vafi ke?
6Ndzi hela ntamu hi ku rila,
mihloti ya mina yi khuluka vusiku hinkwabyo, yi tsakamisa sangu ni minkumba.
7Mahlo ya mina ma pfimba hi xirilo,
ma dlawa hi gome, hikuva valala va mina va tele.
8
Lk. 13:27
N'wina hinkwenu mi endlaka leswo biha, ndzi sukeleni,
hikuva HOSI Xikwembu xi twile ku rila ka mina.
9Loko ndzi kombela ku pfuniwa, xi ndzi hlamurile,
xi amukerile xikhongelo xa mina.
10Valala va mina hinkwavo a va khome hi tingana,
a va tlhele hi ku hatlisa ni tingana ta vona.


text:
Eka matimu hinkwawo ya xi Zulu, akuna xiphemu na xintsongo xa vutomi bya ndzhavuko wa xi Zulu laha vukhongeri byingariki na xiave: eka tinyimpi, mintirho, eka switeji na swiphiqo swa vutomi bya vanhu, eka swavurimi xikan’we na ikhonomi naswin’wana. Himinkarhi hinkwayo, ku langutiwa eka valehansi tani hilaha kupfuneka kuta humaka kona xikan’we na switsundzuxo swa leswi swi faneleke ku endliwa ku lulamisa xikan’we na leswi nyikeriwaka.
Ku engetela eka nhlonipho lowu kombiwaka valehansi vavona, ma Zulu vatlhela vatshemba eka loyi wamatimba, Unkulunkulu, loyi angana vulawuri eka hinkwaswo tlhelo mutumbuluxi naswona u endlile swiharhi hinkwaswo swa nhova, tihomu, tinyoka, swinyenyani, mati na tintshava xikan’we na dyambu na nweti.
Kuya hi leswi ma Zulu vatshembaka swona, vanhu vana miri (umzimba) xikan’we na moya (idlozi). Ku engetela kwalano, tkuna mbilu (inhliziyo) (mbilu kumbe switwi), byongo (ingqondo) (miehleketo, ku twisisa) xikan’we na ndzhuti (isithunzi) (ndzhuti, vumunhu).
Ma Zulu vatshemba leswaku ndzhuti (isithunzi) wu hundzuka moya wa valehansi endzhaku ka rifu, kambe ntsena endzhaku kaloko ku endliwe ntirho wo vuyisa moya (ukubuyisa), laha moya 'wu vuyisiwaka e kaya'.
Ku nyikela swina xiave xankoka swinene eka kutiyisisa kuhlangana na mimoya ya valehansi, leswi endlaka biloho leri kotisaka vanhu kuva vakombela tintswalo kumbe ku khensa mimoya ya valehansi eka mikateko leyi vayi kumeke. Mimoya ya valehansi yitshembiwa kuva yiri na matimba yaku lawula ntumbuluko nawona kuti hlanganisiwa nayona loko kungaseva na mintirho ya nkoka.
Ma Zulu ya hambanyisa tinxaka timbirhi taku nyikela. Ku khensa (ukubonga) swivakona loko kuve na swakhle, kufana na loko nwana wa jaha a kula, laha kuvaka na swakudya swotala swinene, kumbe loko vutomi e mutini byive kahle naswona kungavanga na mavabyi.
Leswi vange ukuthetha, laha ku nyikeriwaka ko kwata, kuva kona loko swirho swa muti swi lova swinga languteriwangi, kumbe loko swilo swinga fambi kahle naswona swirho swa muti swi twa swi xaniseka swinene. Kunyikela hinkwako, loku talaka kuva kuri hi tihomu kumbe timbuti, swiendliwa kuya hi xintu kutani kulandzelerisiwa maendlelo, hikuva loko swinga endliwi tano swinga endla leswaku swinga tisi mbuyelo kumbe switisa mbuyelo wo biha.
Hiva 20th century, vativi nkulu vandzhavuko vahundzuke swirho swa kereke yotiyimela hi yoxe, laha ava ringeta ku hlanganisa matirhelo ya xi kriste na valehansi. Yin’wana ya tona, i Ibandla lamaNazaretha, leyingana ndhuma exikarhi ka ma Zulu.
Leyi simekiweke hi 1911 hi Isaiah Shembe, yitiveka ku antswa hi kereke ya Shembe, Tihofisi nkulu ta kereke leyi tile e Inanda e handle nyana ka Durban, kambe yina mvalandzeri votala swinene ematiko xikaya, lava va fuwaka swinene malebvu, laha va dzunisaka hiku cina naku yimbelela.Translated by Ike Ngobeni


text:
U Thogomelana na dzi Phondi
Hune dzi phondi dza vha dzi tshi khou dzhiwa sa maswina dzi fanela u tshinyadziwa, vhafuwi vha maduvha ano vho no zwivhona uri nga nnda ha uri dzi phondi hedzi dzi shume kha zwithu zwa u lana dzi fhedza dzi tshi khou vha tshinyadza kha u xelelwa nga zwifuwo zwavho. Ha vha na dzi thoduluso dzine dzo sumbedza uri zwa u vhulaya wo khethulula zwi ya sia masiandaitwa asi avhudi na luthihi.
Zwino nga nnda ha mbalo ya dzi phondi i tsele fhasi nga ndila ya u langa lwa tshitalula, vhafuwi vha fanela u toda ndila ya u fuwa nga mulalo na u kona u lwa na dzi phondi dzine dza fhedza dzi tshi khou kwama zwifuwo zwavho.
U Dala ha Dzine dza vha na Vhudilangi
Inwe ya mbuno dzine dza vha uri dzo ita uri hu kone u thogomelwa dzi phondi dzine dza dzula henefho, ndi uri vhunzhi hadzo dzi na vhudilangi. Vhuvha hadzo u vha hone hadzo zwi ya thusa kha u kona u pandela dzinwe dza dzi phondi na kule na hune iwe wa vha hone.
Tshikalo tsha vhudilangi tshi ya fhambana ubva kha lunwe lushaka uya kha lunwe zwa dovha zwa vha zwi tshi khou bva kha uvha hone ha zwiliwa, didingwe line la vha na vhudilangi la tshinna liya di pfa kha vhudzulo vhune ha swika 10 000 ha, hune zwi ya kona u fheliswa na nga uvha hone ha ya tshisadzi. Sa vhunga Didingwe li tshi vhangisana zwiliwa na kharakhara dza fhedza dzi tshi khou la jackals, ubviswa hadzo kha vhupo zwo sia zwi tshi khou lwedzana kha mbalo ya black-backed jackal na caracal.
Vharangaphanda vha Vhudi
Inwe ndila ya vhudi ya u thogomela dzi phondi, zwi sia huna thahalelo ya zwinwe zwigwada. Hei thahalelo inga valiwa nga dzine dza kha di vha thukhu, dzine dza sa vhe na ndivho dzine dzi nga balelwa na u tswa zwifuwo, uya nga vha Predators on Livestock Farms, a Practical Farmer’s Manual for Non-lethal, Holistic Ecologically Acceptable and Ethical Management, zwo dzudzanyiwa nga Bool Smuts nga 2008.
Zwa u bviswa nga tshitalula ha dzi Africa dogs, sa tsumbo zwi do ita uri hu vhe na u hula ha vhuthada kha jackal na kharakhara, zwa sia na dzi African dog thukhu dzi si nga si kone u guda mvumbo yadzo kha khulwane.
U vha na dzi caracal dzine dza vha hone hu si dza u rengiwa zwa u tswa ndi zwinwe zwine zwo ita uri u vhone kharakhara na jackal dzi sa khou wanala.
Masiandaitwa ane a vha uri ha ngo Lavhelelwa
U sa kona u langa dzi phondi zwi ya sia hu tshi khou vha na vhuthada vhuhulwane ha u sa londa. Dzi thoduluso dzo wanulusa uri u tambudzwa ha dzi black backed jacakal sa tsumbo zwi do ita uri hu vhe na u dala ha vhana na mbebo. Zwino nga nnda ha u langa mbalo ya u dala, u vhulaha zwa ita uri dzi tou phadalala.
Zwine zwa la nga Mveli
Hu ya takuwa mbambe ya zwiliwa nga mulandu wa u hula ha zwa ndimo, zwa u dzula fhethu ha tshikhuwa na gomelelo na usa vha na tshiko tsha zwiliwa. U thivhela hezwi uri zwi songo itea, vhafuwi vha fanela u lavhelesa bulasi lavho vho vula mato, vha tshi khou sedza uri huna zwiliwa zwine zwa vha zwinzhi dakani zwine zwa do liwa nga dzi phondi thukhu na zwifuwo zwine zwa sa kone u dilwela nnda hangei.
Translated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
Murhangeri wa nhlangano wa Black First and Land First (BLF) Andile Mngxitama
Murhangeri wa nhlangano wa Black First and Land First (BLF) Andile Mngxitama, xikan’we na vaseketeri va yena, va bakanyele etlhelo rhengu ra mfumo ro lulamisa masirha lama nga ceriwa yo ringana nwe wa mamiliyoni ya wona eka nkarhi lowu wa ku lwisana na ntungu wa xitsongwatsongwana xa COVID-19 laha tikweni. BLF yi kombisile ku vilela hi ku vekela mavito ya swirho swa mfumo ku katsa na president wa tiko Cyril Ramaphosa emigojini leyi nga ceriwa. Nhlangano wu tlhele wu sola mfumo no hehla leswaku mfumo wu tsandzeka ku sirhelela tiko eka vuvabyi bya COVID-19.


text:
141We Yerusalema, siku ra ku kariha ka HOSI Xikwembu ra ta,
leri valala va nga ta avelana leswi va swi phangheke eka wena.
2HOSI Xikwembu xi ta hlengeleta vanhu va matiko hinkwawo,
leswaku va ta va ta lwa na Yerusalema.
Muti wu ta tekiwa, leswi nga tindlwini swi phanghiwa,
vavasati va pfinyeteriwa;
hafu ya va le Yerusalema va ta yisiwa evukhumbini,
kambe lavan'wana va ta tshikiwa va tshama emutini.
3Kutani HOSI Xikwembu xi ta huma xi ya hlasela vamatiko lava,
ku fana ni loko ku lwiwa nyimpi.
4Hi siku rolero HOSI Xikwembu xi ta yima ehenhla ka Ntshava ya Mitlhwari, yona leyi langutaneke na Yerusalema hi tlhelo ra vuxa, kutani ntshava leyi yi ta pandziwa hi le xikarhi, ku huma nkova lowukulu, wu sukela evuxeni wu ya fika evupeladyambu. Hafu ya ntshava yoleyo yi ta ntlhentlhela en'walungwini, hafu leyin'wana yi ta ntlhentlhela edzongeni. 5Mi ta baleka hi nkova lowu, lowu pfulekeke exikarhi ka tintshava,Van'wana va ri: Kutani Nkova wa Hinomu wu ta pfariwa hikuva wu ta fika ni le Asala; mi ta chava mi tsutsuma, ku fana ni leswi mi tsutsumiseke xiswona siku misava yi nga tsekatseka, enkarhini lowu hosi Uziya a a fuma tiko ra Yuda. Kutani HOSI Xikwembu xa mina xi ta ta, swin'we ni swivumbiwa swa xona leswo hlawuleka.
6Enkarhini wolowo a ku nga ha laveki ku vonakala ka dyambu,
ni tinyeleti leto vangama ti ta timeka.Van'wana va ri: Enkarhini wolowo, a ku nga ha titimeli, ni gwitsi a ri nga ha bi
7Masiku ya kona ma ta hambana na man'wana,
ma ta tiva hi HOSI Xikwembu ntsena:
A ma nga kombi vusiku kumbe nhlekanhi,
hambi ri perile, ku ta va ku ri ni ku vonakala.
8
Yoh. 7:38
Nhlav. 22:1
Hi siku rolero mati ma ta khuluka
ma huma emutini wa Yerusalema,
ma ya chela elwandle ra le vuxeni,
laman'wana ma ya chela elwandle ra vupeladyambu,
ma endlisa sweswo hi ximumu ni xixika.
9HOSI Xikwembu xi ta fuma misava hinkwayo,
xi ta va Xikwembu xi ri xoxe;
hi siku rero, ku ta gandzeriwa xona ntsena.
10Tiko hinkwaro ri ta hundzuka rivala, ku sukela eGeba ku ya fika eRimoni, hi tlhelo ra dzonga ku langutana na Yerusalema. Kambe muti wa Yerusalema wona wu ta sala endhawini ya wona leyi tlakukeke, ku sukela eka Nyangwa ya Benjamini ku ya fika eka Nyangwa ya Khale, ni ka Nyangwa ya Yinhla; muti wu ta tlhela wu sukela eka Xihondzo xa Hananiele, wu ya fika laha ku pyanyeriwaka kona mihandzu ya vhinya ya tihosi. 11
Vanhu va ta titshamela eYerusalema, va hanya kona hi ku rhula, hikuva muti lowu a wu nga ha herisiwi. 12Vanhu va matiko hinkwawo lama lwaka na Yerusalema, HOSI Xikwembu xi ta va ba hi ntungu: Va ta bola va karhi va hanya; hambi ma ri mahlo ni tindzimi ta vona swi ta bola.
13HOSI Xikwembu xi ta vangela valala mpfilumpfilu lowukulu,
va ta dlidlimbetana, va banana hi xivona.
14Kambe va le Yuda vona va ta pfuna va le Yerusalema enyimpini,
kutani rifuwo ra matiko lama rhendzeleke Yerusalema,
ri nga ra nsuku ni silivhere ni swiambalo leswo tala,
ri ta hlengeletiwa, ri phanghiwa.
15Emixaxeni ya valala, tihanci ni timeyila,timeyila, kumbe: timula
ni tikamela ni timbhongolo,
ni swifuwo leswin'wana hinkwaswo,
swi ta wela hi ntungu swi fa.
16
Exikarhi ka matiko lama lweke na Yerusalema,
vanhu hinkwavo lava poneke ku dlawa hi ntungu,
va ta ta lembe rin'wana ni rin'wana,
va tela ku ta khongela Mufumi, HOSI ya matimba hinkwawo, ni ku dya Nkhuvo wa Mintsonga.
17Loko vanhu van'wana ematikweni lawa va tsandzeka ku ya khongela Mufumi, HOSI ya matimba hinkwawo, mpfula a yi nga ha va neli. 18Hambi va ri va le Egipta, loko va ala ku ya khongela HOSI Xikwembu eYerusalema, xi ta va ba hi ntungu, ku fana ni vanhu va matiko man'wana lava aleke ku ya eka Nkhuvo wa Mintsonga. 19Hinkwavo lava alaka ku ya eka Nkhuvo wa Mintsonga, va ta biwa hi ndlela leyi, hambi va ri Vaegipta kumbe vanhu va matiko man'wana.
20Hi siku rolero, hambi swi ri swingelengele swa tihanci swi ta tsariwa marito lama nge: “Lexi xi hlawuleriwe HOSI!” Na tona timbita to sweka ha tona eTempeleni, ti ta va ti hlawulekile ku fana ni minkambana leyo hlawuleka leyi va yi tirhisaka alitarini; 21mbita yin'wana ni yin'wana leyi yi nga eYerusalema ni le Yuda, yi ta va leyi hlawulekeke, yi tirhela HOSI ya matimba hinkwawo; hikokwalaho, hinkwavo lava humesaka magandzelo, va ta ta va ta teka tin'wana ta tona, va sweka nyama ya magandzelo ha tona. Kutani, loko nkarhi wolowo wu fika, a ku nga ha vi na loyi a xavisaka swa magandzeloKumbe: a ku nga ha vi na Mukanana endlwini ya HOSI ya matimba hinkwawo.


text:
131Bethele ha ḓa muḓinḓa wa Mudzimu a tshi bva Juda o ruṅwa nga Muṋe washu, a tshi swika a wana Jerobiamu o ima aḽiṱarini a tshi ṱoḓa u ṋekedza tshiṱhavhelo. 2
Uyo munna a ṱavha mukosi a teketela iyo aḽiṱari ó laiwa nga Muṋe washu a ri, “Iwe aḽiṱari, aḽiṱari wee! Muṋe washu u ri, ‘Hu ḓo bebwa ṅwana a no pfi Josiasi kha nnḓu ya Dafita. Henefha kha iwe ene u ḓo ṱhavha vhotshifhe vha zwitembele zwa zwikwarani vhane vha ṋekedza zwiṱhavhelo fhano, hu ḓo fhiswa marambo a vhathu kha iwe.’ ” 3Musi wonoyo muḓinḓa wa Mudzimu a ita tshiga a ri, “Ngetshi tshiga tshe tsha ḓivhadzwa nga Muṋe washu u ri: Aḽiṱari hei i ḓo fhanduwa, milora yo kamaho mapfura ya balangana.”
4Musi khosi Jerobiamu a tshi pfa zwe muḓinḓa wa Mudzimu a teketela aḽiṱari i re Bethele, a imisa tshanḓa tshawe o ima aḽiṱarini a ri, “Mu fareni!” Hone itsho tshanḓa tshe a tshi imisa tshi tshi sumba uyo munna tsha mbo ḓi kongonyala, a si tsha kona u tshi humisela murahu.
5Aḽiṱari ya mbo ḓi fhanduwa, milora ya balangana, zwi tshi tevhedza tshiga tshe tsha ambiwa nga muḓinḓa wa Mudzimu ó laiwa nga Muṋe washu.
6Ndi hone khosi i tshi amba na muḓinḓa wa Mudzimu ya ri, “Mpfumedzanyeni na Yahavee Mudzimu waṋu, ni nthabelele uri tshanḓa tshanga tshi fhole.” Muḓinḓa wa Mudzimu a mu ambela na Muṋe washu, tshanḓa tsha khosi tsha fhola, tsha vhuelelela ngonani.
7Khosi ya amba na muḓinḓa wa Mudzimu ya ri, “Nga ri ṱuwe roṱhe ri ye hayani ni yo ḽa, ndi ḓo ni ṋea na tshifhiwa.”
8Huno muḓinḓa wa Mudzimu a fhindula khosi a ri, “Naho vho vha vha tshi nga mpha hafu ya lupfumo lwavho, ndo vha ndi sa nga ṱuwi navho kana nda ḽa zwiḽiwa kana nda nwa maḓi fhano. 9Muṋe washu o nndaya a ri, ‘U songo ḽa zwiḽiwa kana wa nwa maḓi kana wa huma nga nḓila ye wa ḓa ngayo.’ ” 10Ndi hone a tshi fara iṅwe nḓila, a si tsha huma nga nḓila ye a ya ngayo Bethele.
11Zwino ho vha hu na muṅwe muporofita wa mukalaha a tshi dzula Bethele, vhana vhawe vha ḓa vha mu vhudza zwoṱhe zwe uḽa muḓinḓa wa Mudzimu a ita henefho Bethele musi wonoyo, na zwoṱhe zwe a vhudza khosi Jerobiamu. 12Khotsi avho a vha vhudzisa a ri, “O ṱuwa nga nḓila ifhio?” Vhana vhawe vha mu sumbedza nḓila ye uyo muḓinḓa wa Mudzimu a no bva Juda a i fara. 13Ene a vhudza vhana vhawe a ri, “Vhelesani donngi.” Vha mu vhelesela donngi, a namela, 14a tevhela uḽa muḓinḓa wa Mudzimu, a mu wana o dzula fhasi ha muri muhulu, a mu vhudzisa a ri, “Ndi vhone muḓinḓa wa Mudzimu a no bva Juda?”
Munna uyo a fhindula a ri, “Ndi nṋe.”
15Ndi hone muporofita a tshi mu vhudza a ri, “Nga ri ṱuwe roṱhe ri ye hayani ri yo ḽa zwiḽiwa.”
16Muḓinḓa wa Mudzimu a ri, “Ndi nga si humele murahu nda ṱuwa navho kana nda ḽa zwiḽiwa kana nda nwa maḓi navho fhano fhethu. 17Muṋe washu o mmbudza a ri, ‘U songo ḽa zwiḽiwa kana wa nwa maḓi henefho kana wa vhuya nga nḓila ye wa ṱuwa ngayo.’ ”
18Muporofita uyo wa mukalaha a fhindula a ri, “Na nṋe ndi muporofita unga vhone. Muṋe washu o ruma muruṅwa a ḓa a mmbudza a ri, ‘Huma nae u mu ise muṱani wau uri a ḽe zwiḽiwa, a nwe maḓi.’ ” Hone muporofita uyo wa mukalaha o vha a tshi khou mu zwifhela.
19Ndi hone muḓinḓa wa Mudzimu a tshi huma na uyo muporofita wa mukalaha a yo ḽa zwiḽiwa, a nwa muṱani wawe.
20Musi vha tshee vho dzula ḓafulani, ipfi ḽa Muṋe washu ḽa ḓa ha muporofita uyo wa mukalaha we a huma nae, 21a vhidzelela a tshi vhudza muḓinḓa wa Mudzimu a no bva Juda a ri, “Muṋe washu u ri, ‘Wo nyadza ipfi ḽa Yahavee, a wo ngo tevhedza ndaela ye wa fhiwa nga Muṋe washu Mudzimu wau. 22Wo huma wa yo ḽa zwiḽiwa, wa nwa maḓi fhethu he a u vhudza uri u songo ḽa, u songo nwa. Zwenezwo tshitumbu tshau a tshi nga swiṱwi tshaloni tsha vhokhotsi au.’ ”
23Musi uyo muḓinḓa wa Mudzimu o no fhedza u ḽa na u nwa, muporofita we a huma nae a mu vhelesela donngi yawe. 24
2 Mah. 2:24
Musi e lwendoni a ṱangana na ndau nḓilani ya mu vhulaha, tshitumbu tshawe tsha kudzwa nḓilani, donngi na ndau vhuvhili hazwo zwa ima tsini hatsho. 25Vhaṅwe vhathu vhe vha fhira henefho vha vhona tshitumbu tsho rambalala henefho fhasi, ndau yo ima tsini ha tshitumbu, vha swikisa ayo mafhungo muḓini hune muporofita wa mukalaha a dzula hone.
26Uḽa muporofita we a mu humisa lwendoni lwawe a tshi zwi pfa a ri, “Ndi muḓinḓa wa Mudzimu we a nyadza ndaela ya Muṋe washu. Muṋe washu o mu kumedza ndau, ya mu zhongondedza, ya mu vhulaha, nga he ipfi ḽa Muṋe washu ḽa mu vhudza.” 27Muporofita a vhudza vhana vhawe a ri, “Mmbeleseleni donngi.” Vha ita nga u ralo, 28a namela a ṱuwa. A wana tshitumbu tsho rambalala nḓilani, donngi na ndau zwo ima tsini hatsho. Ndau yo vha i songo ḽa itsho tshitumbu, na donngi í songo i zhongondedza. 29Ndi hone muporofita a tshi takula tshitumbu tsha muḓinḓa wa Mudzimu, a tshi hwesa donngi, a humela natsho Bethele uri a mu lile, a mu swiṱe. 30Ndi hone a tshi swiṱa itsho tshitumbu tshaloni tshawe, vha mu lila vha ri, “Yawee, shaka ḽanga!”
31Musi vho no mu swiṱa a vhudza vhana vhawe a ri, “Musi ndi tshi fa ni ntswiṱe tshaloni tshe uyu muḓinḓa wa Mudzimu a swiṱwa khatsho, ni ladze marambo anga tsini ha marambo awe. 32Ndi uri mafhungo e a ḓivhadzwa nga ipfi ḽa Muṋe washu hu tshi teketelwa aḽiṱari ya Bethele na zwitembele zwa zwikwarani miḓini ya Samaria, vhukuma ha nga weli fhasi.”
33Naho ho itea hezwo, khosi Jerobiamu wa Israele ho ngo laṱa vhuvhi hawe, a ḓi nanga vhotshifhe kha miṱa zwayo uri vha shume zwitembeleni zwa zwikwarani. Muṅwe na muṅwe we a vha a tshi funa u vha tshifhe o vha a tshi mu vhumba tshifhe wa zwitembele zwa zwikwarani. 34Uho ndi hone vhukhakhi ha vha nnḓu ya Jerobiamu he ha ita uri zwi si vha nakele, vha vhuya vha lovha tshoṱhe vha si tsha vha hone fhano fhasi.


text:
Muvhangazi
Muvhangazi Murhi lowu wu tala ku kumeka enkoveni, wu hava mitwa na ku tlhela wu leha. Mahanti ya wona i yo tshwuka bya ngati loko ma phaphiwile. Murhi lowu a wu tswali mihandzu.[1]
Matirhisele[Lulamisa | edit source]
Mapa ya mahanti loko ma kandziwile ma hlanganisiwa na mukapu swi tshungula vuvabyi bya mongolo, ku halaka ngati yo tala, vuvabyi bya muthundagazi na xilumi eka vamanana. Mahanti yo tata voko ya lovekiwa ematini ku ringana siku hinkwaro ku kala mati ma cinca ma va ya muhlovo wo tshwuka kutani ma nwisiwa munhu loyi a vabyaka hi vuvabyi bya nhlana. Loko mapa ya mahanti ma cheriwa eswakudyeni ma horisa vuvabyi bya nhloko, ku lumiwa endzeni, ku pfula mbeleko, swilondzo swa nhloko na nomo. Mati ya kona ma tirhisiwa ku horisa vuvabyi bya tindleve loko ma kameriwa etindleveni. Loko mahanti ma lovekiwile, ku hlambisiwa vanhu mabadi. Loko nkuma wa timitsu wu siriwile wu tshungula vuvabyi bya rifuva, vuvabyi bya tingana na malariya.[1]
Mintirho yin'wana:[Lulamisa | edit source]
Tihunyi ta kona a ti tshiveriwi hikuva tin`anga ti tala ku phapha mahanti yo tshwuka ti endla murhi, ti chela ematini kutani ti hlambisa vanhu mabadi.[1]
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ 1.0 1.1 1.2 MALAMULE, R.J (2015). "Mathyelo ya mavito ya minsinya yo tshungula mavabyi eka Skhukhuza, eMpumalanga: Maendlelo ya Onomasitiki". University of Limpopo.


text:
111Yefta lowa Mugiliyadi a a ri nhenha ya matimba. A a ri n'wana Giliyadi, kambe mana wa yena a a ri nghwavava. 2Nsati wa xitekwa wa Giliyadi a a velekile vana va vafana, kutani loko va kurile, va hlongola Yefta, va ku ka yena: “Wena u nge kumi ndzhaka exikarhi ka hina, hikuva a hi wena n'wana manana.” 3Kutani Yefta a baleka vamakwavo a ya tshama etikweni ra Toba, a tihlanganisa ni vavanuna vo ka va nga pfuni nchumu lava a va hamba va rhendzeleka na yena.
4Endzhaku ka nkarhi, Vaamoni va pfuxa nyimpi va lwa ni Vaisraele. 5Loko Vaamoni va ri karhi va lwa ni Vaisraele, vakulukumba va Giliyadi va ya vitana Yefta etikweni ra Toba, 6va fika va ku ka yena: “Tana, u ta va murhangeri wa hina leswaku hi ta lwa ni Vaamoni.” 7Kutani Yefta a ku ka vakulukumba va Giliyadi: “Xana a hi n'wina lava a mi ndzi venga, mi tlhela mi ndzi hlongola ni le mutini wa tatana, xana? Leswi namuntlha mi nga khombyeni, hi kona mi taka laha ka mina, xana?” 8Vakulukumba va Giliyadi va ku ka Yefta: “Hi ta eka wena, hikuva hi lava leswaku u famba na hina, hi ya lwa ni Vaamoni; kutani vanhu hinkwavo va Giliyadi va ta fambisiwa hi wena.” 9Yefta a ku ka vakulukumba va Giliyadi: “Loko mi ndzi vuyisa ekaya leswaku ndzi ta lwa ni Vaamoni, ni loko HOSI Xikwembu xi ndzi nyika matimba ya va hlula, ndzi ta va mufambisi wa n'wina.” 10Kutani vakulukumba va Giliyadi va ku ka Yefta: “Ha hlambanya emahlweni ka HOSI Xikwembu leswaku hi ta endla hilaha u vulaka hakona.” 11Yefta a famba ni vakulukumba va Giliyadi; hiloko vanhu va n'wi endla mufambisi ni murhangeri wa vona. Kutani Yefta a ya emutini wa Mispa, a ya vikela HOSI Xikwembu timhaka ta yena hinkwato.
12Kutani Yefta a rhuma vanhu eka hosi ya Vaamoni,Van'wana va ri: eka hosi ya Vamowabu a va rhwexa rito leri nge: “Xana hi vangisana yini mina na wena, leswi u taka, u ta hlasela tiko ra mina, xana?” 13Hosi ya Vaamoni yi hlamula varhumiwa va Yefta, yi ku: “N'wina Vaisraele, loko mi huma etikweni ra Egipta, mi tekile tiko ra mina, ku sukela enambyeni wa Arinoni ku ya fika enambyeni wa Yaboko ni wa Yordani. Kutani sweswi, ndzi vuyiseleni tiko rero hi ku rhula!” 14Kutani Yefta a tlhela a rhuma vanhu eka hosi ya Vaamoni, 15va ya ku ka yena: “Yefta ú vula sweswo ú ri: Vaisraele a va tekanga tiko ra Vamowabu kumbe tiko ra Vaamoni; 16hikuva loko va huma etikweni ra Egipta, Vaisraele va tile hi ndlela ya le mananga, va hundza hi le Lwandle-ro-Tshwuka, va ya fika eKadexe, 17
hiloko va rhuma vanhu eka hosi ya Vaedomu, va kombela ku tsemakanya hi le tikweni ra yona, kambe a yi va pfumelelanga. Kutani Vaisraele va tlhela va rhuma vanhu eka hosi ya Vamowabu, kambe na yona yi ala. Hikokwalaho Vaisraele va titshamerile eKadexe.
18
“Loko va suka kona, va tsemakanyile mananga, va ta hi le handle ka tiko ra Edomu ni ra Mowabu, Vaisraele a va nghenanga etikweni ra Mowabu. Kambe va fambile va ya gova entsungeni wa nambu wa Arinoni, wu nga wona ndzilekana evuxeni bya tiko ra Mowabu. 19
Kutani Vaisraele va rhuma vanhu va ya eka Sihoni hosi ya Vaamori, loyi a a fuma a ri eHexiboni, va fika va ku ka yena: ‘Hi kombela ku tsemakanya hi kwala tikweni ra wena, hi hundzela etikweni ra hina.’ 20Kambe Sihoni a nga pfumelanga leswaku Vaisraele va tsemakanya hi le tikweni ra yena, hikuva a a nga va tshembi. Kutani a hlengeleta vanhu va yena hinkwavo, va ya gova eYahasa, va lwa ni Vaisraele. 21Kutani HOSI Xikwembu xa Vaisraele xi nyiketa Sihoni ni vanhu va yena hinkwavo emavokweni ya Vaisraele, kutani vona va va hlula, va teka ni tiko hinkwaro leri Vaamori a va tshama eka rona, ri va ra vona. 22Va tekile tindhawu hinkwato ta Vaamori, ku sukela enambyeni wa Arinoni ku ya fika enambyeni wa Yaboko, ni ku sukela emananga ku ya fika enambyeni wa Yordani. 23HOSI Xikwembu xa Vaisraele, hi xona xi tekeleke Vaamori tiko ra vona, xi ri nyika vanhu va xona va Israele. Xana wena u lava ku va tekela rona xana? 24Xana u nga ala ku teka leswi Kemoxi xikwembu xa wena xi ku nyikaka swona xana? Hina hi ta hlayisa hinkwaswo leswi HOSI Xikwembu xa hina xi tekeleke van'wana xi nyika hina. 25
Xana wena u tlula Balaka n'wana Siporo hosi ya Mowabu xana? Xana Balaka ú kale a vangisana ni Vaisraele kumbe ku huma nyimpi a ya lwa na vona, xana? 26Vaisraele va tshamile emutini wa Hexiboni ni wa Arowere ni le swimitaneni swa yona ni le mitini hinkwayo leyi nga ribuweni ra nambu wa Arinoni ku ringana malembe ya 300. Xana hikwalaho ka yini wena u nga yanga khale u ya va tekela xana? 27Mina a ndzi ku dyohelanga, kutani loko wo ta u ta lwa na mina, u ta va u ndzi hoxela. Namuntlha, HOSI Xikwembu, xona muavanyisi, a xi tseme mhaka ya Vaisraele ni Vaamoni.” 28Kambe hosi ya Vaamoni a yi vanga na mhaka ni leswi varhumiwa va Yefta va yi byeleke swona.
29Hiloko Moya wa HOSI Xikwembu wu nghena eka Yefta, kutani a famba a tsemakanya hi le Giliyadi ni le ka Manase, a hundza hi le mutini wa Mispa lowu nga Giliyadi, a ya fika eka Vaamoni. 30Yefta a tshembisa HOSI Xikwembu hi ku hlambanya, a ku: “Loko wo nyiketa Vaamoni emavokweni ya mina, 31un'wana ni un'wana loyi a nga ta huma emutini wa mina, a ndzi hlanganisa loko ndzi vuya ndzi hlurile Vaamoni, ú ta va wa wena HOSI, ndzi ta ku humesela yena, a va gandzelo leri hisiwaka.” 32Kutani Yefta a tsemakanya a ya lwa ni Vaamoni; hiloko HOSI Xikwembu xi va nyiketa emavokweni ya yena. 33Yefta a hlasela miti ya Vaamoni ya 20, ku sukela le Arowere ku ya fika etindhawini leti nga kusuhi na Miniti, a hundza a ya fika ni le Avela-Keramini, a ri karhi a dlayetela vanhu lavo tala, ku va loko Vaamoni va hluriwile hi Vaisraele.
34Loko Yefta a fika emutini wa yena eMispa, ko huma n'wana wa yena wa nhwanyana a n'wi hlanganisa a ri ni swingomana, a ri karhi a cina, Nhwanyana loyi, a a ri yexe eka Yefta, ehandle ka yena, Yefta a a nga ri na n'wana wa mufana kumbe wa nhwanyana. 35
Kuteloko Yefta a n'wi vona, a handzulela swiambalo swa yena, a ku: “Yo n'wananga, u ndzi dlele! U ndzi vangele khombo lerikulu, hikuva ndzi tshembisile HOSI Xikwembu hi ku hlambanya, kutani ndzi nge swi koti ku tlhelela endzhaku eka leswi ndzi swi vuleke hi nomo wa mina!”
36Kutani nhwanyana a ku ka tata wa yena: “Tatana, loko u tshembisile HOSI Xikwembu swin'wana, sweswi u nga ndzi endla hilaha u vuleke hakona, hikuva HOSI Xikwembu xi ku rihiserile eka Vaamoni valala va wena.” 37A tlhela a ku ka tata wa yena: “Ndzi kombela ku endleriwa xilo xin'we ntsena: Ndzi tshike ndzi famba ndzi ya tsendzeleka tin'hweti timbirhi etintshaveni, ndzi ri ni tintangha ta mina, ndzi ya rilela leswi ndzi nga ta fa ndzi nga tekiwanga.” 38Yefta a hlamula a ku: “U nga famba.” A n'wi pfumelela ku famba tin'hweti timbirhi, kutani nhwanyana loyi a suka a famba ni tintangha ta yena etintshaveni, a ya rilela leswi a a fanele ku fa a nga tekiwanga. 39Loko ku herile tin'hweti timbirhi, a tlhelela eka tata wa yena. Kutani tata wa yena a n'wi endla leswi a a tshembisile swona hi ku hlambanya. Nhwanyana loyi a nga hlangananga ni wanuna ni siku ni rin'we.
Kutani, etikweni ra Israele, ku sungula ntolovelo 40wa leswaku vanhwanyana va fanele ku huma mune wa masiku, lembe rin'wana ni rin'wana, va ya rila n'wana Yefta wa Mugiliyadi.


text:
161HOSI Xikwembu xi vutisa Samiele xi ku: “Xana u ta va ni xiviti xa ku rilela Sawulo ku fikela rini, leswi ndzi n'wi tshikeke leswaku a nga ha vi hosi ya Israele, xana? Chela mafurha erimhondzweni ra wena ri tala, u ya laha ndzi nga ta ku rhuma kona, eka Yese wa le Betlehema, hikuva ndzi tihlawulele hosi exikarhi ka majaha ya yena.” 2Samiele a hlamula a ku: “Ndzi ta fambisa ku yini xana? Loko Sawulo o twa mhaka leyi, ú ta ndzi dlaya.” HOSI Xikwembu xi ku ka yena: “Famba ni thokazi, u ta va byela leswaku u tile ku ta humesela HOSI Xikwembu egandzelo. 3U ta rhamba Yese egandzelweni; mina ndzi ta ku komba leswi u faneleke ku swi endla, kutani u ta ndzi hlawulela loyi ndzi nga ta ku komba yena, u n'wi chela mafurha enhlokweni.” 4Samiele a endla hilaha HOSI Xikwembu xi n'wi leriseke hakona, a ya eBetlehema. Vakulukumba va muti va n'wi hlanganisa va ri karhi va rhurhumela, va vutisa va ku: “Xana u ta hi moya wa ku rhula xana?” 5Yena a va hlamula a ku: “Hi ku rhula ntsena! Ndzi tele ku humesela HOSI Xikwembu egandzelo. Tibasiseni leswaku mi ta va na mina egandzelweni.” Kutani Samiele a basisa Yese ni majaha ya yena, a va rhamba egandzelweni.
6Loko va fika, Samiele a languta Eliyabu, a anakanya a ku: “Jaha leri ri yimeke emahlweni ka HOSI Xikwembu, ri ta va ri ri rona leri xi ri hlawuleke.” 7Kambe HOSI Xikwembu xi ku ka yena: “U nga languti ku saseka ka yena kumbe ku leha ka xiyimo xa yena, hikuva a ndzi n'wi hlawulanga. Mina HOSI, a ndzi yi hi leswi vanhu va vonaka swona;Van'wana va ri: a ndzi voni tanihi leswi vanhu va vonisaka swona vanhu va languta nghohe, kambe mina HOSI ndzi languta mbilu.” 8Kutani Yese a vitana Abinadaba, a n'wi tisa a hundza hi le mahlweni ka Samiele. Kambe Samiele a ku: “E-e, na yena loyi HOSI Xikwembu a xi n'wi hlawulanga.” 9Yese a tisa Xama, kutani Samiele a engeta a ku: “Hambi a ri loyi, HOSI Xikwembu a xi n'wi hlawulanga.” 10Yese a tisa vana va yena va 7 va hundza hi le mahlweni ka Samiele. Kambe Samiele a ku ka yena: “Hinkwavo lava, HOSI Xikwembu a xi va hlawulanga.” 11Kutani Samiele a vutisa Yese, a ku: “Xana vana va wena va majaha, va helele hinkwavo xana?” Yese a hlamula a ku: “Ka ha sele lontsongo wa kona, kambe ú le ku riseni ka tinyimpfu.” Samiele a ku ka Yese: “Rhuma vanhu va ya n'wi vitana, hikuva hi nga ka hi nga humesi gandzelo loko a nga si fika.” 12Kutani Yese a rhuma vanhu, va ya vuya na yena. Jaha ra kona a ri ri mbhuri ya mahlo yo saseka ni xivumbeko xo tsakisa. HOSI Xikwembu xi ku ka Samiele: “Loyi, hi yena! Suka u yima u n'wi chela mafurha enhlokweni.” 13Kavaloko Samiele a teka rimhondzo ra mafurha, a chela Davhida enhlokweni exikarhi ka vamakwavo. Kutani Moya wa HOSI Xikwembu wu nghena Davhida hi matimba, wu va na yena ku sukela siku rero ku ya ni ku ya. Samiele yena a tlhelela eRhama.
14Hi nkarhi wolowo, Moya wa HOSI Xikwembu a wu humile eka Sawulo, kutani hi minkarhi yin'wana a a pfa a xanisiwa hi moya lowo biha lowu rhumiweke hi HOSI Xikwembu. 15Malandza ya Sawulo ma ku ka yena: “Ha swi tiva leswaku u xanisiwa hi moya lowo biha lowu rhumiweke hi HOSI Xikwembu. 16Hikokwalaho, wena n'wini wa hina, hi rhume, hina malandza ya wena lama yimeke emahlweni ka wena, hi ya lava munhu loyi a tivaka ku chaya haripa; kutaku loko moya lowo biha lowu rhumiweke hi HOSI Xikwembu wu tshuka wu ku nghena, munhu loyi ú ta chaya haripa, kutani wena u ta antswa.” 17Kutani Sawulo a lerisa malandza ya yena, a ku: “Hiswona, ndzi laveleni munhu loyi a kotaka ku chaya swinene, mi ndzi tisela yena.” 18Un'wana wa majaha a ku ka Sawulo: “Ndzi vonile n'wana Yese wa le Betlehema, la kotaka ku chaya haripa swinene. I jaha ra ntiya-nhlana, nhenha eku lweni, munhu la vulavulaka a nga tilumalumi, wa xiyimo xo saseka; naswona, HOSI Xikwembu xi na yena munhu loyi.” 19Kutani Sawulo a rhuma vanhu eka Yese, a ku: “Ndzi rhumele Davhida n'wana wa wena, la risaka tinyimpfu.” 20Yese a rhumela Davhida eka Sawulo, a famba na ximbutana, ni mbhongolo leyi rhweleke swinkwa, ni nkwama wa dzovo wo tala vhinyo. 21Davhida a ya fika eka Sawulo, a nghena entirhweni wa yena. Sawulo a n'wi tsakela ngopfu, a n'wi endla mukhomi wa matlhari ni switlhangu swa yena. 22Sawulo a rhumela rito eka Yese, a ku: “Davhida wa ndzi tsakisa, ndzi kombela leswaku a ya emahlweni a ndzi tirhela.” 23Ku sukela kwalaho, loko moya lowo biha lowu rhumiweke hi HOSI Xikwembu wu tshuka wu nghenile Sawulo, Davhida a a teka haripa a yi chaya, kutani moya lowo biha a wu huma, Sawulo a sala a rhurile.


text:
Seahorse
Vito ra Ntolovelo ra Xindyangu
Seahorse
Vito ra xi Science
Hippocampinae
Size
Ku fika eka 18 cm, hintolovelo 8 cm
Nhlamuselo
Miri wa yona wubumburile swinene yiva na marhambu lawa ya vonakalaka. Lomu makumu ka yona ka kariha swinene. Yiva na nomo na nhompfu swoleha kasi ncila wa yona lowo leha wutirha ku khomelela. Dorsal fin yile hansi lendzhaku leyi tirhisiwaka kuhlambela. Mihlovo yahambana kusuka eka ntima kuya eka xitshopani xovangama kasi minkarhi yinwani yiva ya pink na swicoticoti kumbe rihlaza. Pygmy seahorses yikula kufika eka 5 cm.
Vuxokoxoko
Ndyangu wa Hippocampinae wukatsa pipefish. Yikumeka eka ti sea grass kumbe sea fans emakumu kati reefs. Mihlovo ya yona yiyipfuna ngopfu kuva yitumbela. Yikota kuva yi cinca muhlovo wa yona hindlela yoka yinga tolovelekangi loko yitshuka yi chavisiwile. Yi hlambela yi kombe nhompfu ehansi. Leyi ya xinuna yi rhwala matandza loko ya tshikeriwile hi leyi ya xisati laha yimavekaka laha khwirini kasi tinwana tiwa veka laha ncileni.
Swakudya
Yidya switsotswana na swihadyana leswi kumekaka ematini tanihi ti crustaceans na matandza ya tihlampfi.
Kuhangalaka
Yikumeka eka tinxaka hinkwato ta malwandle ya laha misaveni.
Common Species
Spotted seahorse
Hippocampus kuda
Thorny seahorse
Hippocampus histrix
Tigertail seahorse
Hippocampus comes


text: Pisalema ya Davhida.26 Ndzi avanyise, Yehovha Xikwembu xanga hikuva ndzi tshame ndzi tshembekile;+A ndzi tshikanga ku tshemba Yehovha.+2 Yehovha Xikwembu xanga, ndzi kambisise u ndzi kambela;Basisa mianakanyo* ya mina ni mbilu ya mina.+3 Hikuva ndzi tshamela ku anakanyisisa hi rirhandzu ra wena,Naswona ndzi famba endleleni ya wena yo lulama.+4 A ndzi tshami ni vanhu lava kanganyisaka,+Naswona ndzi papalata vanhu lava fihlaka leswi va nga swona.*5 Ndzi venga ku tshama ni vanhu vo biha,+A ndzi hungasi ni vanhu vo homboloka.+6 Ndzi ta hlamba mavoko ndzi kombisa leswaku a ndzi na nandzu,Ndzi ta rhendzeleka ealtarini ya wena ndzi ku gandzela, Yehovha Xikwembu xanga,7 Ndzi huwelela ndzi ku khensa,+Ni ku vula mitirho ya wena hinkwayo yo hlamarisa.8 Yehovha, ndzi rhandza yindlu leyi u tshamaka eka yona,+Ndhawu leyi nga ni ku vangama ka wena.+9 U nga ndzi lovisi ni vadyohi,+Kumbe u herisa vutomi bya mina ni vanhu va madzolonga,*10 Lava mavoko ya vona ma endlaka manyala,Lava voko ra vona ra xinene ri rhandzaka ku xaviwa.11 Kambe loko ku ri mina, ndzi ta tshama ndzi tshembekile.Ndzi ponise, u ndzi komba tintswalo.12 Nenge wa mina wu yime endhawini leyi sirhelelekeke;+Ndzi ta dzunisa Yehovha enhlengeletanweni leyikulu.+


text:
Moorish Idols
Vito ra Ntolovelo ra Xindyangu
Moorish idol
Vito Rinwana
Crowned scythe
Vito ra xi Science
Zanclidae
Size
Ku fika eka 25 cm, hixitalo 20 cm.
Nhlamuselo
Yina miri wuntsongo lowungana xivumbeko xa disk. Yiva na ti fins letintsongo swinene leti natona tingana marhambu yo fana swinene na lawa yanga eka ti dorsal fins lawa ya vuriwaka philomantis extension. Yitlhela yiva na nhompfu na nomo swoleha onge I chupu namatinu lawa yatikombaka ya kariha swinene. Yitlhela yiva na rimhondzo rinwe laha henhla ka matihlo ya yona. Mihlovo yayona hileyo basa onge wodzwihala, xitshopani na kantima.
Vuxokoxoko
Muxaka lowu wuna ndyangu wu 1 na rixaka ri 1. Minkarhi yinwana vanhu va ehleketa onge I schooling Coachman. Yikumeka ngopfu eka mati lawa yanga bohana swinene. Ti dorsal fins ta yona tiya tirikarhi ti koma loko yiya yirikarhi yikula. Yikota ku cinca muhlovo navusiku loko yi wisa. Yivonaka ngopfu yiri yoxe kumbe timbirhi. Yitiveka na hiku tshama yiri eka timhaka ta masangu. Yitshikela matandza ku andzisana.
Swakudya
Kutihanyisa yidya ti sponges, tunicates na swihadyana leswi hanyaka ematini swipfumalaka rhambu ra le nhlaneni.
Kuhangalaka
Yikumeka eka tinxaka hinkwato ta malwandle ya laha misaveni.


text: 96 Yimbelelelani Yehovha risimu lerintshwa.+Misava hinkwayo a yi yimbelelele Yehovha!+2 Yimbelelelani Yehovha; dzunisani vito rakwe.Vulani mahungu lamanene ya ku ponisa kakwe siku ni siku.+3 Twarisani vukulu byakwe exikarhi ka matiko,Mitirho yakwe yo hlamarisa eka vanhu hinkwavo.+4 Yehovha i nkulu naswona u faneriwa hi ku dzunisiwa.A xi kona xikwembu lexi hlamarisaka ku fana na yena.5 Swikwembu leswin’wana hinkwaswo swa matiko a swi pfuni nchumu,+Kambe Yehovha hi yena loyi a endleke matilo.+6 U ni xindzhuti naswona wa xiximeka;+Endhawini yakwe yo kwetsima ku ni matimba naswona ku sasekile.+7 Xiximani Yehovha n’wina mindyangu ya vanhu,Xiximani Yehovha hikwalaho ka ku vangama ni matimba yakwe.+8 Dzunisani Yehovha hikwalaho ka vito rakwe leri vangamaka;+Tanani ni nyiko mi nghena eswivaveni* swakwe.9 Khinsamelani* Yehovha mi ambale swiambalo swa n’wina swo kwetsima;*Misava hinkwayo a yi rhurhumele emahlweni ka yena!10 Byelani matiko mi ku: “Yehovha i Hosi!+Misava yi simekiwe yi tiya, a yi nge tsekatsekisiwi.U ta avanyisa vanhu hi ndlela yo lulama.”+11 Matilo a ma tsake, misava a yi khane;Lwandle ni hinkwaswo leswi nga eka rona a swi pfume;+12 Nhova ni hinkwaswo leswi nga eka yona a swi tsake.+Hi nkarhi lowu fanaka mirhi hinkwayo leyi nga ekhwatini a yi huwelele hi ku tsaka+13 Emahlweni ka Yehovha hikuva u le ku teni,*U tela ku ta avanyisa misava.U ta avanyisa misava hi ku lulama+Ni vanhu hi ndlela leyinene.+


text:
Turtles
Dzina ḽa muṱa ḽo ḓoweleyaho
Sea Turtles
Dzinwe dza muṱa
Green Turtles, Hawksbill turtle, loggerhead turtle, leatherback turtle, Olive Ridley turtle
Dzina ḽa tshi saitsi
Chelonioidea
Ṱhaluso
Turtle dala (Chelonia mydas)
Turtle dala (Chelonia mydas) inga lapfa u swika kha 1.5 m muvhili wa hone una zwithu zwiṋa zwine zwa dzula zwi hone, zwine zwo dzula nga matungo tsini na mitalo ya vhukati, ningo ndi pfufhi ya vha na mutshila usa farei. Kha shell ya hone huna kuitele kwa u fhiswa nga ḓuvha.
Hawks bill (Eretmochelys imbricata)
I tshi khou kaliwa i nga swika 1 m. Ina makwanda mavhili vhukati ha maṱo ya dovha ya lapfa. Na mutshila wo no farea. Carapace ya hone ina ṱhodzi ine ya ṱhavha na ngwangwa ḽa nga nnḓa ḽina kuitele kune kwa vha uri akwo ngo ḓoweleya kwa tshivhumbeo tsha speckled.
Turtle ya mukumba (Dermochelys coriacea)
I ya swika 2.5 m ndi ya vhuṋa nga u hulesa kha zwikokovhi. Dzina magwangwa mahulwane ane vha uri o ita matete hune hu sa vhe na dzi plates ha valiwa nga lukanda lutsu, ahuna dzi plate dzo valaho carapace. Nga nnṱha ha gwangwa ḽadzo huna zwithu zwo imaho zwa sumbe. Dzo hula vhukuma nahone adzina dzi claws.
Loggerhead turtle (Caretta caretta)
I ya swika kha 2 m ṱhoho ya hone yo ima ya dovha ya hula ya vha na muvhala mutsuku uya kha buraweni ya vha na zwa u dzumbama zwo no swika zwi ṱanu ubva vhukati ya vha na dzi claws mbili kha dzi flippers.
Nḓivho yo ḓoweleyaho
Muṱa wa chelonioidea ndi 5 wa vha na tshaka 3. Dzoṱhe tshaka hedzi dzi tshila nga u fema muya. Dzi ya kona nga maanḓa u bambela, dzi ya kona u awela maḓini lwa dzi awara dzo vhalaho. Dzi na muṋo kha ṱhoho une wa thusa musi I tshi khou ḽa zwiḽiwa zwi sina muṋo. Dzi na vhutshilo ho no swika 80 ya minwaha.
Zwa nzekano zwi itelwa maḓini, fhedzi makumba a kudzelwa nnḓa ha maḓi. Vhana u thoma kha muthihi uya kha malo vha ya thothonyiwa. Zwa vhudzekani muṱavhani zwi langiwa nga mutsho tshiṱahani, vhana vho no bebiwa vha ya kona u ḓi ṱoḓela nḓila ya u ya lwanzheni na hone hu hula dzo no swika 0.2%.
Kuḽele
Dziḽa maḓini ane avha hu 59 cm. Dzi ḽa ṋama na hone dzo fhambananaho sponges, molluscs, crustaceans, algae, zwimela na khovhe. I funesa dzi jellyfish. Nga zwinwe zwifhinga dzi ya ḽa mapulasitiki dzi tshi khou ri ndi jellyfish zwine dza fhedza dzo fa.
U phaḓaladziwa
Dzi ya wanala hoṱhe hune ha vha na vhuḓalo ha maḓi, nga nnḓa ha lwanzheni lwa Arctic.
Zwigwada zwo ḓoweleyaho
Green turtle - Chelonia mydas
Hawksbill turtle - Eretmochelys imbricata
Leatherback turtle - Dermochelys coriacea
Loggerhead turtle - Caretta caretta


text:
71Endzhaku ka timhaka leti, enkarhini wa ku fuma ka Ataserkisi hosi ya Vaperesi, wanuna loyi a va ku i Ezra a suka eBabilona. Ezra loyi a a ri n'wana Seraya, wa Azariya, wa Hilkiya, 2wa Xalumi, wa Sadoki, wa Ahituba, 3wa Amariya, wa Azariya, wa Merayoto, 4wa Zerahiya, wa Uzi, wa Buki, 5wa Abixuwa, wa Finiyasi, wa Eliyazara, wa Aroni muprista lonkulu. 6Ezra a a ri mutsari, a tiva swinene nawu lowu HOSI Xikwembu xa Vaisraele xi wu nyikeke Muxe. Hosi ya tiko yi nyikile Ezra swilo hinkwaswo leswi a swi kombeleke, hikuva HOSI Xikwembu xa yena a xi n'wi katekisile.
7Exikarhi ka lava tlheleleke eYerusalema, hi lembe ra vu-7 ra ku fuma ka hosi Ataserkisi, a ku ri ni Vaisraele van'wana, ni vaprista, ni Valevhi, ni vayimbeleri, ni varindzi va le nyangweni, ni malandza lama tirhaka eTempeleni. 8Kutani Ezra a fika eYerusalema hi n'hweti ya vuntlhanu, hi lembe ra vu-7 ra ku fuma ka hosi Ataserkisi. 9Ú sukile eBabilona hi siku ro sungula ra n'hweti yo sungula, kutani a fika eYerusalema hi siku ro sungula ra n'hweti ya vuntlhanu, hikuva Xikwembu xa yena a xi ri na yena; 10a a tinyiketele ku dyondza nawu wa HOSI Xikwembu ni ku hanya ha wona, a tlhela a dyondzisa Vaisraele milawu ni swiletelo swa xona.
11Muprista Ezra, mutsari ni xidyondzi lexi tivaka milawu ya HOSI Xikwembu ni swiletelo swa xona eka Vaisraele, ú tsaleriwile papila hi hosi Ataserkisi, leri nge: 12“Eka Ezra muprista, matsalani wa nawu wa Xikwembu xa matilo, mina Ataserkisi hosi ya tihosi, ndzi ri, xewani! 13Ndzi veka nawu wa leswaku munhu un'wana ni un'wana exikarhi ka Vaisraele kumbe vaprista kumbe Valevhi, loyi a tsakelaka ku famba na wena eYerusalema, a a fambe. 14Mina hosi ya tiko, ni vatsundzuxi va mina va 7, ha ku rhuma leswaku u ya kambisisa leswi humelelaka eYuda ni le Yerusalema, u vona loko swi fambelana ni nawu wa Xikwembu xa wena lowu u nyikiweke wona. 15U heleketa ni silivhere ni nsuku lowu mina hosi ni vatsundzuxi va mina hi humeselaka Xikwembu xa Israele lexi tshamaka eYerusalema. 16U ta famba ni silivhere hinkwayo ni nsuku hinkwawo lowu u nga ta wu kuma exifundzheni xa Babilona, ni tinyiko leti vanhu ni vaprista va ti humeseke hi ku titwa, va humesela yindlu ya Xikwembu leyi nga Yerusalema. 17Mali leyi, u ta tikarhata u xava ha yona tinkuzi, ni makhuna, ni swinyimpfana, ni mapa ya magandzelo ni vhinyo ya kona. Swilo leswi, u ta swi humesela alitarini leyi nga ndlwini ya Xikwembu xa wena le Yerusalema. 18Loko ku sala silivhere yin'wana ni nsuku, wena ni vamakwenu mi ta swi tirhisa hilaha mi swi tsakelaka hakona, mi endla ku rhandza ka Xikwembu xa n'wina. 19Swibya leswi u nyikiweke swona, u ta swi humesa emahlweni ka Xikwembu xa wena, endlwini ya xona le Yerusalema. 20Xin'wana ni xin'wana lexi nga tshukaka xi lavekile endlwini ya Xikwembu xa wena, u ta xi xava hi mali leyi humaka enkwameni wa tiko.
21“Mina hosi Ataserkisi ndzi veka nawu eka n'wina vatameri va minkwama ya tiko exifundzheni lexi nga vupeladyambu bya Yufrata, ndzi ri: Xin'wana na xin'wana lexi muprista Ezra, matsalani wa nawu wa Xikwembu xa matilo, a nga xi kombelaka eka n'wina, tikarhateni mi n'wi endlela xona. 22Mi nga n'wi nyika silivhere yo tlula tithani ta 4, na koroni yo fika eka tithani ta 40, na vhinyo yo fika eka tinkho ta 100, na mafurha yo fika eka tinghotsa ta 400; munyu wona, n'wi nyikeni mi nga n'wi pimeli. 23Xin'wana na xin'wana lexi Xikwembu xa matilo xi nga ta xi lerisa hi tlhelo ra yindlu ya xona, xi endleni hi ku hetiseka, hikuva loko swi nga ri tano, vukari bya xona byi ta va ehenhla ka mfumo wa mina ni wa vana va mina. 24Hi mi tivisa ni leswaku mi ta va ni nandzu loko mo lava ndzuvo kumbe xibalo eka vaprista, ni varindzi va le nyangweni, ni malandza lama tirhaka eTempeleni kumbe malandza man'wana ya le ndlwini ya Xikwembu.
25“Wena Ezra, tirhisa vutlhari lebyi Xikwembu xa wena xi ku nyikeke byona, u hlawula varhangeri ni vaavanyisi lava va nga ta fambisa vanhu hinkwavo lava va nga xifundzheni lexi nga vupeladyambu bya Yufrata; u ta hlawula lava va tivaka nawu wa Xikwembu xa wena; lava va nga wu tiviki, u ta va dyondzisa. 26Un'wana na un'wana loyi a nga ta ala ku yingisa nawu wa Xikwembu xa wena ni nawu wa tiko, a nga tsetseleriwi, a a avanyisiwe; a nga ha avanyiseriwa rifu, kumbe a hlongoriwa etikweni, kumbe a tekeriwa swilo swa yena, kumbe a pfaleriwa ekhotsweni.”
27A ku dzunisiwe HOSI Xikwembu xa vatatana lexi xi nyikeke hosi ya tiko miehleketo ya ku sasekisa yindlu ya xona le Yerusalema; 28xi ndzi kombile tintswalo ta xona leto tshembeka emahlweni ka hosi ya tiko ni vatsundzuxi va yona ni tindhuna ta yona ta matimba. Hi ku tiva leswaku HOSI Xikwembu a xi ri na mina, ndzi kumile matimba, kutani ndzi hlengeletile varhangeri va Israele ndzi famba na vona.


text:
81Kutani va ka Efrayimi va ku ka Gidiyoni: “Xana u endle yini ku ka u nga hi vitani, loko u ya lwa ni Vamidiyani, xana?” Kutani va n'wi holovela swinene. 2Kambe yena a va hlamula a ku: “I ncini lexi ndzi xi endleke, lexi nga ringanisiwaka ni leswi n'wina mi swi endleke, xana? Leswi n'wina va ka Efrayimi mi swi khwajeke,Kumbe: Leswi n'wina va ka Efrayimi mi swi nkun'huleke swi tlula leswi hina va ka Abiezere hi swi tshoveleke, 3hikuva Xikwembu xi nyiketile Orebe na Zeba tindhuna ta Midiyani emavokweni ya n'wina; leswi hina hi koteke ku swi endla, swi nga ringana ni swa n'wina xana?” Loko Gidiyoni a vurile marito lawa, vukari bya vona byi rhelela.
4Hambileswi Gidiyoni ni vavanuna va 300 lava a a ri na vona a va karhele ngopfu, loko va fika enambyeni wa Yordani, va wu perile, va hlongorisa Vamidiyani. 5Kutani Gidiyoni a fika a ku ka vavanuna va muti wa Sukoti: “Ndzi kombela leswaku mi nyika vanhu lava ndzi nga na vona exinkwa, hikuva va karhele ngopfu; hi le ku hlongoriseni ka tihosi ta Vamidiyani Zeba na Salmuna.” 6Varhangeri va Sukoti va hlamula va ku: “Xana Zeba na Salmuna, mi va khomile xana, leswi u nge hi nyika mavuthu ya wena exinkwa, xana?” 7Kutani Gidiyoni a ku: “Hiswona! Kambe loko HOSI Xikwembu xi ta va xi nyiketile Zeba na Salmuna emavokweni ya mina, ndzi ta mi xanisa swinene ndzi mi rharhambulela hi mitwa ni swigatlu swa le mananga!” 8Loko va suka eSukoti, va tlhandluka va ya emutini wa Penuwele, kutani Gidiyoni a engeta a va kombelela xinkwa, kambe nhlamulo ya kona yo tlhela yi fana ni ya le Sukoti. 9Kutani Gidiyoni a ku ka va le Penuwele: “Loko ndzo vuya ndzi hlurile, xihondzo lexi xa n'wina, ndzi ta xi hirimuxa!”
10Enkarhini lowu, Zeba na Salmuna a va ri eKarikoro swin'we ni masocha ya vona ya kwalomu ka 15 000, ma nga lawa a ma sele eka mavuthu hinkwawo ya vanhu va le vuxeni, endzhaku ka loko ku dlayiwile masocha ya 120 000. 11Kutani Gidiyoni a tlhandluka hi budula leri hundzaka hi le vuxeni bya muti wa Noba ni wa Yogibeha, a fika a hlasela masocha ya Vamidiyani ma nga ehleketanga nchumu. 12Hiloko Zeba na Salmuna, tihosi ta Vamidiyani, ti suka ti tsutsuma, kutani Gidiyoni a ti hlongorisa, a ya ti khoma, kutani masocha ya tona ma sungula ku rhurhumela hinkwawo.Van'wana va ri: kutani a herisa masocha ya tona hinkwawo
13Loko Gidiyoni n'wana Yowasi a vuya hi le nyimpini, a hundza hi le xiphandzeni xa Heresi, 14kutani a khoma jaha rin'wana ra le Sukoti, a ri konanisa; hiloko jaha ra kona ri n'wi tsalela mavito ya varhangeri ni ya vakulukumba va le Sukoti vo ringana 77. 15Kutani Gidiyoni a fika eka vakulukumba lava va le Sukoti, a ku ka vona: “Loko ndzi fikile eka n'wina ndzi kombelela vanhu va mina exinkwa, mi ndzi hlekurile, mi ku: ‘Zeba na Salmuna, mi va khomile xana, leswi u nge hi nyika mavuthu ya wena exinkwa!’ Xana a hi vona lava xana?” 16Kutani Gidiyoni a teka vakulukumba va muti wa Sukoti, a va xanisa hi ku va rharhambulela hi mitwa ni swigatlu swa le mananga. 17Kutani Gidiyoni a ya hirimuxa xihondzo xa le Penuwele, a dlaya vavanuna va muti lowu.
18Kutani Gidiyoni a ku ka Zeba na Salmuna: “Vavanuna lava mi va dlayeke le Taboro, va kwihi xana?” Vona va hlamula va ku: “Sweswi u nga xiswona, na vona a va ri tano, hinkwavo a va vonaka va ri vana va tihosi.” 19Kutani Gidiyoni a ku: “A va ri vamakwerhu, vana va manana; ndzi tiyisa hi ku hlambanya emahlweni ka HOSI Xikwembu lexi hanyaka, leswaku loko a mi lo va tshika va hanya, na mina a ndzi nga ta mi dlaya.” 20Kutani Gidiyoni a vitana Yetere mativula ya yena, a ku: “Tana, u ta va dlaya.” Kambe Yetere a nga humesanga banga ra yena, hikuva a a chava, naswona a a ri ntsongo. 21Hiloko Zeba na Salmuna va ku: “Tana hi wexe u ta hi dlaya, hikuva matimba ya munhu ma fambelana ni xiyimo xa yena.” Kutani Gidiyoni a ya a ya dlaya Zeba na Salmuna, a teka ni masindza lawa a ma ri etinhan'wini ta tikamela ta vona.
22Kutani vavanuna va Israele va ku ka Gidiyoni: “Hi kombela leswaku wena ni vana va wena ni vatukulu va wena, mi hi fuma, hikuva wena u hi ponisile emavokweni ya Vamidiyani.” 23Gidiyoni a va hlamula a ku: “Mina ndzi nga ka ndzi nga mi fumi, hambi a ri n'wana wa mina a nge mi fumi, kambe mi ta fumiwa hi HOSI Xikwembu.” 24Gidiyoni a ya emahlweni a ku ka vona: “Mina ndzi mi kombela xilo xin'we ntsena: Un'wana ni un'wana wa n'wina a a ndzi nyike swingwavila swa le tindleveni leswi a swi phangheke.” (Vamidiyani a va ri ni swingwavila swa nsuku swa le tindleveni, hikuva a va hanya ku fana ni va ka Iximaele.) 25Vavanuna va Israele va hlamula va ku: “Hi ta ku nyika swona hi mbilu yo basa.” Kutani va andlala nceka, un'wana ni un'wana a veka eka wona swingwavila leswi a swi phangheke. 26Swingwavila swa nsuku swa le tindleveni leswi Gidiyoni a swi kombeleke, a swi tika 20 kg, va n'wi nyika ni masindza, ni vuhlalu, ni minceka ya xivunguvungu ya tihosi ta Midiyani, ni tinketani leti a ti ri etinhan'wini ta tikamela ta vona. 27Kutani Gidiyoni a teka nsuku wa kona, a vumba xifaniso xa “efodi” ha wona, a ya xi veka le Ofira, wu nga muti wa ka vona. Kutani xifaniso lexi xi hundzuka ndhawu leyi Vaisraele hinkwavo a va ya endlela eka yona vunghwavava, xi va ntlhamu eka Gidiyoni ni va ka vona. 28Hi ndlela leyi, ku va loko Vamidiyani va hluriwile hi Vaisraele, va hluleriwa makumu. Enkarhini wa Gidiyoni, ku vile ni ku rhula etikweni ku ringana malembe ya 40.
29Kutani Gidiyoni n'wana Yowasi,Hi Xiheveru: Yerubaali n'wana Yowasi a ya a ya tshama emutini wa yena. 30Enkarhini lowu Gidiyoni a a ri ni vana va 70 lava a va ri va yena va xiviri, hikuva a a ri ni vasati vo tala. 31Nsati wa yena lontsongo wa le Xikeme na yena a veleka n'wana wa mufana, kutani Gidiyoni a n'wi thya vito ra Abimeleke. 32Gidiyoni n'wana Yowasi ú file a dyuharile swinene, kutani a lahliwa esirheni ra tata wa yena emutini wa Ofira wa va ka Abiezere.
33Kuteloko Gidiyoni a ha ku lova, Vaisraele va tlhela va endla vunghwavava va tirhela Baali, kutani va teka Baala-Beriti xi va xikwembu xa vona. 34Vaisraele va rivala HOSI Xikwembu lexi a xi va lamulerile emavokweni ya valala va vona hinkwavo, hi matlhelo hinkwawo. 35Kutani Vaisraele a va kombanga ku nkhensa ka vona eka ndyangu wa Yerubaali (hileswaku, wa Gidiyoni), hambileswi yena a a va endlerile leswinene ngopfu.


text:
Hi ku ya hi vaxavi va hina, khampani ya hina yi tiviwa hi vo tala hi vaxavi va hina.
1 South Professional, bubiki leri ri ni ntlawa wa vaendli, vatshiki lava nga ni ntokoto ni switirhisiwa swa vaxavi. U hlengelete ntokoto lowu fuweke eku dyeni ka wonaNdhawu leyi a yi endliwe, Ngopfu - ngopfu ku tirhisa swin’wana swa mfumo.
2 , Nxavo: khampani yi ni switirhisiwa swa ku dya, ku tirhisiwa lokukulu, vutleketli lebyinene, nxaxamelo wa ku xava swilo leswi nga swakudya ni vutleketi Xisweswo ku tirhisiwa ka nxavo wa ku tirhisiwa ka nxavo wa ku phikizana.
3 Ku hlangavetana ni swilaveko leswi tolovelekeke swa vaxavi, swilaveko swa vaxavi swi nga ha endleka swi nga kumiwi hi vaxavisi van’wana, kambe mabindzu ma nga enerisa swilaveko leswi tolovelekeke swa vaxavi hi mpimo lowukulu, leswaku va kuma ntshembo wa vaxavi.
4 EBrand i muendli wa vutshila ni muhanyisi wa ntirho loyi a tiyimiseleke eka xiyimo xa ku khavisa ka miako. Tinxaka hinkwato ta switirhisiwa swa aluminium swi tiviwa kahle, naswona i vaendli lava tivekaka eka vumaki bya matimu ya Hebei.
5 , Endzhaku ka ntirho wa ku xavisa: vaendli van’wana va ri karhi va xavisa makhwati ya mpfhuka, kambe ntirho wa le ndzhaku ka ku xavisiwa swi nga ha endleka a wu nga ri wunene ngopfu. Hi nyika nkoka lowukulu eka ntirho wa ku xavisa endzhaku ka ku xavisa. Vaxavi va nga vulavurisana ni khampani hi ku kongoma loko va langutana ni swiphiqo swin’wana ni swin’wana loko va tirhisiwa. Khampani yi ta rhumela vatirhi vo hlawuleka leswaku va langutana ni swiphiqo swa vaxavi.


text:
331Muxe munhu wa Xikwembu ú vurile marito lawa a nga si fa, a kombelela Vaisraele eminkateko, 2a ku:
“HOSI Xikwembu xi tile xi huma entshaveni ya Sinayi,
xi hi voningileVan'wana va ri: xi voningile Vaisraele xi ri eSeyira,
xi vangama xi ri entshaveni ya Parani,
xi tile ni madzana-dzana ya vahlawuriwa va xona,
evokweni ra xinene xi khomile ndzilo lowu vuvumelaka.
3Vanhu va xona, xa va rhandza hakunene,
hinkwavo lava xi nga tihlawulela vona va le vokweni ra xona,
va nkhinsama emilengeni ya xona,
va amukela swileriso swa xona.Van'wana va ri: Wena u rhandzaka matiko, vahlawuriwa hinkwavo va le vokweni ra wena; va nkhinsama emilengeni ya wena, va amukela swileriso swa wena
4Muxe ú hi nyikile Nawu,
lowu wu nga ta va ndzhaka ya va ka Yakobo loko va hlanganile.
5HOSI Xikwembu xi hundzukile hosi ya va ka Yexuruni,Yexuruni, vonani 32:15
siku leri varhangeri va Vaisraele
a va hlengeletanile ni tinyimba hinkwato ta ka vona.”6Hi va ka Rhuveni, Muxe ú te:
“Va ka Rhuveni a va hanye, va nga fi,
hambileswi ntsengo wa vona wu nga wutsongo.”7Hi va ka Yuda, Muxe ú vule leswi:
“We HOSI Xikwembu, hlamula xikombelo xa va ka Yuda,
u va vuyisela exikarhi ka va ka vona,
va lwele hi voko ra wena,Van'wana va ri: leswi va tilwelaka hi voxe
u va lamulela eka lava lwaka na vona.”8
“We HOSI Xikwembu, va ka Levhi va nyike Thumimi,
va nyike na Urimi,Thumimi na Urimi: Vonani Nhlamuselo ya Marito vona vanhu va wena lava va ku tirhelaka;
u va kamberile le Masa,
hi vona u kanetaneke na vona exihlobyeni xa Meriba.
9Va ka Levhi va tshikile vatswari va vona,
va tihambanisile ni vamakwavo,
va tshika ni vana va vona;
va endlile leswi u va leriseke swona,
ni ntwanano wa wena va wu hlayisile.
10Hi vona va nga ta dyondzisa va ka Yakobo swiletelo swa wena,
va dyondzisa Vaisraele Nawu wa wena;
va ta ku tisela mirhi ya risuna,
va humesa ni magandzelo lama hisiwaka ehenhla ka alitari ya wena.
11We HOSI Xikwembu, katekisa leswi Valevhi va nga na swona,
u nkhensa ni nyuku wa vona;
lava va lwaka na vona, ni lava va va vengaka,
va wisele hansi, va nga ha pfuki!”12Hi va ka Benjamini, ú te:
“Hi vona varhandziwa va HOSI Xikwembu, va tshamisekile,
hikuva Xikwembu lexi nge henhla-henhla xa va sirhelela minkarhi hinkwayo,
xi akile na vona emagangeni.”13Hi va ka Yosefa, ú te:
“HOSI Xikwembu a xi katekise tiko ra vona,
xi va nyika mafurha ya tilo, yi nga mpfula,Van'wana va ri: mafurha ya tilo lama humaka ehenhla
ni mati lama pfelelaka ma huma ehansi;
14a xi va nyike tinyiko letinene leti tisiwaka hi dyambu,
ni mihandzu leyi milaka hi tinguva ta yona,
15ni ntshovelo lowunene wa tintshava ta khale,
ni ndzalo ya le magangeni lama nga heriki;
16a xi va nyike misava yo nona ni swimila swa yona hinkwaswo,
ni minkateko ya Loyi-a-tshamaka-exihlahleni.
Minkateko leyi a yi tshame etinhlokweni ta va ka Yosefa,
emimombyeni ya lava rhangelaka vamakwavo.
17Va ka Yosefa va chavisa ku fana ni nkuzi,
va ni matimba kukota nyarhi:
Va susumeta vamatiko,
va va tlherisela emakun'wini ya misava;
magidi-gidi ya va ka Efrayimi, hi walawo,
ni madzana-dzana ya va ka Manase!”18Hi va ka Zebuloni, Muxe ú te:Van'wana va ri: Hi va ka Zebuloni ni va ka Isakara, Muxe ú te
“We Zebuloni, tsaka hi bindzu ra wena ra le lwandle,
na wena Isakara, tsaka ebindzwini ra wena laha tikweni.
19Va ta rhamba vanhu va ya entshaveni ya vona,
laha va nga ta humesela kona magandzelo lama nkhensekaka,
hikuva va ta va va kumile rifuwo elwandle,
ni xuma lexi tumbeleke esaveni.”20Hi va ka Gadi, ú te:
“A ku dzunisiwe loyi a kurisaka tiko ra Gadi!
Va ka Gadi va bvutama kukota nghala,
voko ni nhloko, va pfotlosela.
21Va tihlawulerile ndhawu leyo saseka etikweni,
yi nga ndhawu leyi a yi hlayiseriwe mufambisi wa mavuthu,
loko varhangeri va Vaisraele va hlengeletanile;
va ka Gadi va endlile leswi HOSI Xikwembu xi swi nkhensaka,
va hlayisa ni swiletelo leswi xi swi nyikeke Vaisraele.”22Hi va ka Dani, Muxe ú te:
“Dani ú fana ni n'wana wa nghala,
loyi a tlulaka a sukela eBaxani.”23Hi va ka Neftali, ú te:
“Va ka Neftali va tsakeriwa ngopfu,
minkateko ya HOSI Xikwembu va yi kume hi xitalo;
tiva ra Galeliya, ni tindhawu ta le dzongeni i swa vona.”24Hi va ka Asere, Muxe ú te:
“Va ka Asere a va katekisiwe ku tlula van'wana,
a va ve vona va tsakeriwaka ku tlula vamakwavo
va dya mafurha, va tlhela va raha.
25Tinyangwa ta vona ti ta pfariwa hi timbanti ta nsimbhi ni koporo,
matimba ya vona ma ta andza, ku fana ni masiku ya vona ya ku hanya.”
26“N'wina va ka Yexuruni,Yexuruni, vonani 32:15 ku hava Xikwembu xin'wana ehandle ka lexi,
xi tsemakanya matilo ni mapapa,
xi ta xi ta mi pfuna hi vukulu bya xona.
27Vutshamo bya n'wina byi le ka Xikwembu lexi nga kona minkarhi hinkwayo,
mavoko ya xona layo tiya, hi wona ya mi seketelaka,
xi mi hlongorisela valala,
xi ku ka n'wina: ‘Va heriseni!’
28Hikokwalaho, Vaisraele va tshamile hi ku hlayiseka,
vatukulu va Yakobo va tshamisekile,
etikweni ra mavele ni vhinya,
laha mberha ya le tilweni yi welaka kona.
29Mi katekile n'wina Vaisraele! I mani la fanaka na n'wina xana?
Mi vanhu lava va lamuleriwaka hi HOSI Xikwembu,
xona xitlhangu lexi xi mi sirhelelaka,
ni fumu leri mi hlulaka ha rona.Van'wana va ri: la dzunisiwaka i fumu leri mi hlulaka ha rona
Valala va n'wina va ta ta eka n'wina va ri karhi va tilondla;
switsunga swa vona swa vugandzeri bya hava, mi ta swi kandziyela ehansi.”