text:
OCTOBER 9, 2013
JARIMANI
Ku Pfuriwa Ka Ribye Ro Xixima Mbhoni Leyi Poneke Hi Nkarhi Wa Ku Dlayeteriwa Ka Vayuda eJarimani
SELTERS, eJarimani—Ribye ro xixima Max Liebster loyi a nga Mbhoni ya Yehovha leyi tiyiseleke ku khotsiwa malembe yo tlula ntlhanu etikampeni ta nxaniso ta Manazi, ri pfuriwe ximfumo hi June 21, 2013, eLautertal-Reichenbach. Meyara swin’we ni vatirhela-mfumo van’wana va doroba va pfule ribye leri, laha a ku rhambiwe vaaki va kwalaho ku katsa ni nsati wa Nkulukumba Liebster ku nga Simone Liebster, loyi a nga Mbhoni ya Yehovha.
Leswi a a ri Muyuda loyi a a tshama eJarimani hi nkarhi wa mfumo wa Hitler wa Manazi, Nkulukumba Liebster u khotsiwe hi maphorisa ya Magestapo hi 1939 ivi a yisiwa etikampeni ta nxaniso ta ntlhanu: Sachsenhausen, Neuengamme, Auschwitz, Buna ni le Buchenwald. Swirho swa ndyangu wa ka vona swa nhungu leswi katsaka ni tata wakwe, swi fele etikampeni. U rhwale ntsumbu wa tata wakwe a wu yisa laha mintsumbu yi hisiwaka kona eSachsenhausen.
Nkulukumba Liebster u tivane ni vakhotsiwa-kulobye lava a va ri Timbhoni ta Yehovha etikampeni ta nxaniso. Endzhaku ka loko a ntshunxiwile ekhotsweni hi 1945 u khuvuriwile a va Mbhoni ya Yehovha. Eka ribye ro xixima Nkulukumba Liebster, ku tsariwe leswaku ripfumelo ra yena “ri n’wi ponisile.” U fe hi 2008 a ri ni malembe ya 93.
Xirhambo xa ku pfula ribye ro xixima Nkulukumba Liebster a xi ri ni marito lama nge, “a a tiyiseka leswaku tidyondzo ta Vukreste ti nga endla leswaku vanhu va va ni mahanyelo lamanene.” Wolfram Slupina, muvulavuleri wa Timbhoni ta Yehovha eJarimani u vule leswi: “Ha tsaka hileswi ku tsundzukiwaka un’wana wa vagandzeri-kulorhi lava yimeke va tiyile eripfumelweni ra vona. Ribye leri, ri kombisa matimba ya rungula ra Bibele malunghana ni ku rhula ni vun’we ku nga leswi Timbhoni ta Yehovha ti tikarhatelaka ku va na swona.”
Media Contact(s):
International: J. R. Brown, Office of Public Information, tel. +1 718 560 5000
Germany: Wolfram Slupina, tel. +49 6483 41 3110


c: text/html

text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Ezekiyele 31:1-18
31 Kutani swi endleka nakambe hi lembe ra vu-11, hi n’hweti ya vunharhu, esikwini ro sungula ra n’hweti, rito ra Yehovha ri fika eka mina, ri ku:2 “N’wana wa munhu, byela Faro hosi ya Egipta ni ntshungu wakwe hinkwawo,+ u ku,“‘Xana u fana na mani hi vukulu bya wena?3 Maswivo! Muasiriya, mukedari wa le Lebanoni,+ lowu nga ni marhavi yo saseka,+ wa marhavi yo tlhuma lama endlaka ndzhuti, lowu tlakukeke,+ lerova maninginingi+ ya wona a ma ri ehenhla emapapeni.4 Mati hi wona ma wu endleke wu va wukulu;+ xidziva xa mati xi wu endla wu kula wu ya ehenhla. Swinambyana swa xona a swi famba hinkwako laha wu byariweke kona; migerho ya xona a yi ya eka mirhi hinkwayo ya nhova.5 Hi yona mhaka leyi wu kuleke wu ya ehenhla ni xiyimo xa wona xi tlulaka mirhi leyin’wana hinkwayo ya nhova.+“‘Marhavi ya wona ma hambeta ma andza, marhavi ya wona ma leha hikwalaho ka mati yo tala swinene emigerhweni ya wona.+6 Swivumbiwa hinkwaswo leswi hahaka swa matilo swi akele swisaka swa swona eka wona,+ swivandzana hinkwaswo swa nhova swi velekele ehansi ka marhavi ya wona,+ matiko lama nga ni vaaki vo tala ma ta tshama endzhutini wa wona.7 Kutani wu saseka hi vukulu bya wona,+ hi ku leha ka switluka swa wona, hikuva timitsu ta wona a ti ri ehenhla ka mati yo tala.8 Mikedari yin’wana a yi nga fani na wona entangeni wa Xikwembu.+ Loko ku ri mirhi ya yunipa, a yi nga fani ni marhavi ya wona. Mirhi ya puleyini a yi hambanile na wona hi marhavi. Ku hava murhi wun’wana entangeni wa Xikwembu lowu a wu fana na wona hi ku saseka.+9 Ndzi wu endle wu saseka hi switluka swa wona swo tala,+ mirhi leyin’wana hinkwayo ya Edeni leyi a yi ri entangeni wa Xikwembu xa ntiyiso yi tshamela ku va ni mona eka wona.’+10 “Hikokwalaho Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Hikwalaho ka leswi wu veke ni xiyimo xo tlakuka, lerova maninginingi ya wona ma fika emapapeni,+ mbilu ya wona yi titlakusa hikwalaho ka ku tlakuka ka wona,+11 ndzi ta wu nyiketa evokweni ra loyi a fumaka matiko+ hi tihanyi. Kunene u ta wu endla swo karhi. Ndzi ta wu hlongola+ hi ku landza vuhomboloki bya wona.12 Kutani vafambi, lava va xanisaka matiko, va ta wu tsema, vanhu va ta wu tshika etintshaveni; kunene switluka swa wona swi ta wela eminkoveni hinkwayo, marhavi ya wona ma ta tshovekela eswinambyanini hinkwaswo swa misava.+ Vanhu hinkwavo va misava va ta xika va siya ndzhuti wa wona, va wu tshika.+13 Swivumbiwa hinkwaswo leswi hahaka swa matilo swi ta tshama ensinyeni lowu wu weke, swivandzana hinkwaswo swa nhova swi ta tshama ehenhla ka marhavi ya wona;+14 leswaku ni wun’we wa mirhi leyi yi cheletiwaka wu nga tshuki wu va ni xiyimo xo tlakuka, kumbe maninginingi ya mirhi leyi ma fika emapapeni, nileswaku ni wun’we lowu wu nwaka mati wu nga titlakusi eku tlakukeni ka yona, kunene hinkwayo ka yona yi ta dlayiwa,+ yi ya etikweni ra le hansi,+ exikarhi ka vana va vanhu, eka lava va rhelelaka va ya emugodini.’15 “Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Esikwini leri wu nga ta rhelela ha rona eSheol ndzi ta endla leswaku ku riliwa.+ Ndzi ta funengeta xidziva xa mati hikwalaho ka wona, leswaku ndzi siva swinambyana swa xona ni leswaku mati yo tala ma siveriwa; ndzi ta endla Lebanoni a va ni munyama hikwalaho ka wona, naswona mirhi ya nhova yi ta titivala hikwalaho ka wona.16 Loko ku twakala mpfumawulo wa ku wa ka wona ndzi ta ninginisa matiko, loko ndzi wu tisa eSheol swin’we ni lava va rhelelaka emugodini,+ etikweni leri nga ehansi, mirhi hinkwayo ya Edeni,+ leyo hlawuleka ngopfu ni leyinene ya Lebanoni yi ta chaveleleka.+17 Yona yi rhelele na wona eSheol,+ eka lava va dlayiweke hi banga ni lava va tshameke endzhutini wa yena exikarhi ka matiko+ kukota mbewu ya yena.’18 “‘Xisweswo, xana u fana na mani hi ku vangama+ ni hi vukulu exikarhi ka mirhi ya Edeni?+ Kunene u ta rhelerisiwa etikweni ra le hansi swin’we ni mirhi ya Edeni.+ U ta etlela exikarhi ka lava va nga yimbangiki swin’we ni lava va dlayiweke hi banga. Loyi i Faro ni ntshungu wakwe hinkwawo,’ ku vula Yehovha, Hosi leyi Lawulaka.”

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
DECEMBER 9, 2013
KOREA DZONGA
Tiko Ra Korea Dzonga Ri Hambanisa Vabohiwa Lava Alaka Ku Ya eVusocheni Hikwalaho Ka Ripfalo Ni Swigevenga
Mfumo wa Korea Dzonga wu va pfune swinene vabohiwa va madzana lava nga Timbhoni ta Yehovha lava khotsiweke hileswi va alaka ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo ra vona. Njhani? Hi ku va hambanisa ni vabohiwa lava nga swigevenga.
Goza leri i vuyelo lebyi tsakisaka bya nhlangano lowu veke kona hi December 2012 exikarhi ka vayimeri va Timbhoni ta Yehovha eKorea ni mulawuri-nkulu wa Makhotso eKorea. Ntlawa wa vayimeri swin’we ni tatana loyi a karhatekeke, loyi jaha rakwe a nga ekhotsweni sweswi, va phofule ku vilela ka vona ka leswaku majaha lama nga Timbhoni ma tala ku pfaleriwa exitokisini xin’we ni vabohiwa lava khomeriweke milandzu leyikulu. Ku nga si hela tin’hweti ta ntlhanu ku khomiwe nhlangano wolowo, vabohiwa lava tlulaka 70 wa tiphesente lava nga Timbhoni va hambanisiwile ni vabohiwa van’wana ivi va pfaleriwa eswitokisini ni Timbhoni-kulobye.
Matimu ya ku khotsiwa ka lava alaka ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo ra vona. Tiko ra Korea Dzonga i khale ri khotsa Timbhoni ta Yehovha hileswi ti alaka ku ya evusocheni hinkwalaho ka ripfalo ra tona leri leteriweke hi Matsalwa. Sweswi ku ni Timbhoni leti lavaka ku ringana 600 leti khotsiweke hikwalaho ko ala ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo. Emalembeni lama tlulaka 60 lama hundzeke, Timbhoni leti tlulaka 17 000 ti gweviwile hikwalaho ko ala ku ya evusocheni—ku nga ntirho lowu nga nsindziso eka vavanuna lava nga ni malembe lama nga exikarhi ka 19 na 35.
Swi tolovelekile ku va switukulwana swo hlayanyana swa mindyangu ya Timbhoni swi khomiwa, swi gweviwa ni ku pfaleriwa tanihi swigevenga. Seungkuk Noh, Mbhoni leyi nga ya xitukulwana xa vumbirhi leyi heteke xigwevo xa yona xa malembe manharhu ekhotsweni hi 2000, xi te: “Ndzi gweveriwe ekhotsweni leri tatana a rhumeriweke eka rona loko a ha ri jaha naswona swiyimo swa khotso leri a swi si cinca ku sukela eminkarhini ya tatana.” Namuntlha xigwevo xo pfaleriwa ekhotsweni hikwalaho ko ala ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo i tin’hweti ta 18 hi xiringaniso naswona ku hava lunghiselelo leri endliweke hi tiko ra Korea Dzonga ro simeka mintirho yin’wana yo korhokela tiko leyi nga fambisaniki ni vusocha.
Ho Gyu Kang a a ri ni malembe ya 21 loko gweveriwa ku tshama ekhotsweni hileswi a aleke ku ya evusocheni. A ku ri ro sungula ku va a hambanisiwa ni ndyangu wa ka vona. U te: “A ndzi chuhile naswona ndzi karhatekile.” Yena swin’we ni jaha rin’wana va pfaleriwe ni ntlawa wun’wana wa vabohiwa lavakulu eka vona lowu a wu tekiwa hi khotso tanihi lowu nga ta ka wu nga cinci mahanyelo ya wona. Van’wana va vona a va ri vadlayi ni swirho swa tinsulavoya.
Ku sukela loko va khotsiwa ku fikela loko va ntshunxiwa, vabohiwa lava nga Timbhoni—lava hakanyingi va nga vatsongo hi malembe ku tlula vabohiwa vo tala—va va ekhombyeni ro xanisiwa enyameni ni le mintlhavekweni. Hakanyingi vabohiwa va xanisa Timbhoni leti va tshamaka swin’we na tona exitokisini, va endla leswaku swi ti tikela ku endla swiendlo swa vugandzeri bya tona, swo tanihi ku khongela ni dyondzo ya munhu hi yexe ya Bibele. Ku ringana malembe yo tala, majaha yo tala lama nga Timbhoni ma tiyiselele tingana to pfaleriwa ni swigevenga.
Ku hambanisa vabohiwa swi fambisana ni maendlelo lama tolovelekeke ematikweni yo tala. Matshalatshala ya tiko ra Korea Dzonga yo hambanisa vabohiwa vo tala lava nga Timbhoni ni swigevenga swi fambisana ni milawu ya misava hinkwayo ya ndlela yo khoma vabohiwa yo tanihi leyi tsariweke eka Xiyenge 8 xa UN Standard Minimum Rules for the Treatment of Prisoners. Tiko ra Korea Dzonga ri landzela xikombiso lexi vekiweke emalembeni ya 20 lama hundzeke hi tiko ra Greece leri nga xirho xa Nhlangano wa Matiko ya Yuropa loko Ndzawulo ya yona ya Vusirheleri ni Vululami bya Tiko yi pasise milawu ya leswaku Timbhoni leti alaka ku ya evusocheni hinkwalaho ka ripfalo ra tona ti hambanisiwa hi ku helela ni vabohiwa van’wana. Hi 1992, Ndzawulo ya Vusirheleri bya Tiko yi hundzule kampa ya masocha eSindos le Thessalonica, yi va khotso leri a ku ta pfaleriwa Timbhoni ta Yehovha ntsena. Xiviko xin’wana xi vule leswaku “ku anakanyela loku kombisiweke hi Ndzawulo ya Vusirheleri bya Tiko hikwalaho ka xiyimo lexi nga tolovelekangiki xa vabohiwa [lava nga Timbhoni ta Yehovha],” ku endle leswaku ku tekiwa xiboho xo hambanisa vabohiwa lava nga Timbhoni ni ku va pfalela ekhotsweni rin’we. Greece yi tshike ku khotsa Timbhoni leti alaka ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo ra tona hi 1998.
Kutani ku va tiko ra Korea Dzonga ri hambanise vabohiwa vo tala lava nga Timbhoni ni vabohiwa van’wana, na rona ri kombisa ku anakanyela majaha lama khotsiwaka hikwalaho ka khomelela eka tidyondzo ta vukhongeri leti dzikeke etimbilwini ta vona. * Tikampa ni makhotso yo hlayanyana lama nga ni nhlayo leyi tlakukeke ya Timbhoni ma swi kotile ku tirhisa goza leri, ma endla leswaku vabohiwa lava khotsiweke hikwalaho ka ripfalo ma tshama endhawini leyi sirhelelekeke. Malunghana ni vuyelo lebyi tisiwaka hi ku hambanisa vabohiwa, mubohiwa un’wna loyi a nga Mbhoni eKhotsweni ra Gunsan u ri: “Hi ntshunxekile eka minkucetelo yo biha yo fana ni ku tikhoma ko biha ni mavulavulelo ya nhlambha. Hi nga tsakela mabulo lamanene ya timhaka ta moya ni Timbhoni-kulorhi.”
‘Hi ntshunxekile eka minkucetelo yo biha naswona hi nga tsakela mabulo lamanene’
Mhaka leyi nga siki ntlhantlhiwaka malunghana ni ku xixima xiboho xo ala ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo. Hambileswi goza leri tekiweke hi tiko ra Korea Dzonga sweswinyana ro hambanisa vabohiwa lava nga Timbhoni ri bumabumeriwaka swinene, tiko a ri si xi landzela xikombiso lexi vekiweke hi matiko man’wana lama tlhantlheke mhaka leyi khale swinene. Hi xikombiso, tiko ra Greece ri nyike lava alaka ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo ra vona mintirho yin’wana yo korhokela tiko ku sukela hi 1997. Eku sunguleni tiko ra Jarimani ri nyike lava alaka ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo ra vona mintirho yin’wana yo korhokela tiko kambe sweswi a va ha boheki ku endla mintirho yoleyo hi mpfhuka yi herise nawu wo hlawula vanhu ku ya evusocheni 2011. Tiko ra Taiwan ri simeke nawu wo endla mintirho yin’wana yo korhokela tiko lowu tirhaka eka lava alaka ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo hi 2000.
Majaha lama nga Timbhoni ni mindyangu ya ka vona eKorea Dzonga va tshemba leswaku tiko ra ka vona ri ta yi simeka na rona milawu leyi tirhisiwaka hi matiko yo tala namuntlha leyi xiximaka mfanelo ya xisekelo ya munhu ya ku va ni ntshunxeko wa ripfalo.
^ ndzim. 9 Nawu wa matiko ya misava lowu tiko ra Korea Dzonga ri bohekaka ku wu yingisa, wu vula leswaku ku xixima xiboho xo ala ku ya evusocheni hikwalaho ka ripfalo i mfanelo ya munhu. Hlaya xihloko lexi nge “Ku Pfumaleka Ka Vululami eKorea Dzonga Swi Vilerisa Matiko Ya Misava.”


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Varhoma 3:1-31
3 Kutani, xana Muyuda+ u va tlula ha yini van’wana, kumbe ku yimba+ ku pfuna yini?2 Ku pfuna ngopfu hi tindlela hinkwato. Yo sungula eka hinkwato, hileswi a va tamerisiwe marito lama hlawulekisiweke ya Xikwembu.+3 Kutani swi ni mhaka yihi? Loko van’wana va nga ri kombisanga ripfumelo,+ xana ku pfumala ka vona ripfumelo swi nga ha endla vutshembeki bya Xikwembu byi va bya hava?+4 Sweswo swi nga tshuki swi endleka! Kambe Xikwembu a xi kumeke xi ri ni ntiyiso,+ hambiloko munhu un’wana ni un’wana a kumeka a ri muhembi,+ hilaha swi tsariweke hakona: “Leswaku u ta kombisiwa u ri loyi a lulameke emaritweni ya wena ni leswaku u ta hlula loko u avanyisiwa.”+5 Hambiswiritano, loko vubihi bya hina byi endla leswaku ku lulama+ ka Xikwembu ku vonakala erivaleni, hi ta ku yini ke? Xikwembu a xi hombolokanga+ loko xi humesa vukarhi bya xona, a swi tano ke? (Ndzi vulavula hilaha munhu+ a vulavulaka hakona.)6 Sweswo swi nga tshuki swi endleka! Loko swi nga ri tano, xana Xikwembu xi ta yi avanyisa hi ndlela yihi misava?+7 Kambe loko ntiyiso wa Xikwembu wu endliwe wu va lowu xiyekaka ngopfu eku vangameni ka xona hikwalaho ka vunwa bya mina, ha yini na mina ndzi avanyisiwa tanihi mudyohi?+8 Naswona ha yini hi nga vuli, hilaha hi lumbetiwaka+ hakona, ni hilaha vanhu van’wana va vulaka hakona, leswaku hi ri: “A hi endleni swilo swo biha leswaku ku ta ta+ swilo leswinene”? Vuavanyisi+ lebyi kumiwaka hi vanhu volavo byi pfumelelana ni vululami.+9 Kutani ku vuriwa yini ke? Xana hi le xiyin’weni+ xo antswa? Nikatsongo! Hikuva eku sunguleni hi endle xihehlo xa leswaku Vayuda ni Magriki hinkwawo va le hansi ka xidyoho;+10 hilaha ku tsariweke hakona: “Ku hava munhu loyi a lulameke, hambi ku ri un’we;+11 a nga kona la nga ni ku twisisa ko karhi, a nga kona la lavaka Xikwembu.+12 Vanhu hinkwavo va hambukile, hinkwavo ka vona a va ha pfuni nchumu; ku hava munhu loyi a endlaka musa, a nga kona hambi a ri un’we.”+13 “Nkolo wa vona i sirha leri pfulekeke, va tirhise vuxisi hi marimi+ ya vona.” “Vuxungu bya swihiridyana byi le ndzhaku ka milomu+ ya vona.”14 “Naswona nomu wa vona wu tele ku rhukana ni marito+ yo tlhava.”15 “Milenge ya vona yi hatlisela ku halata ngati.”+16 “Ku onhaka ni maxangu swi le tindleleni+ ta vona,17 a va yi tivanga ndlela ya ku rhula.”+18 “A ku kona ku chava Xikwembu ematihlweni+ ya vona.”19 Kutani ha swi tiva leswaku swilo hinkwaswo leswi Nawu+ wu swi vulaka wu swi kongomisa eka lava va nga ehansi ka Nawu, leswaku nomu wun’wana ni wun’wana wu ta pfariwa+ ni leswaku misava hinkwayo yi ta lulameriwa+ hi ku xupuriwa+ hi Xikwembu.20 Hikokwalaho, ku hava nyama leyi nga ta vuriwa leyi lulameke+ hikwalaho ka mintirho ya nawu+ emahlweni ka xona, hikuva nawu wu nyika vutivi lebyi kongomeke hi xidyoho.+21 Kambe sweswi handle ka nawu, ku lulama+ ka Xikwembu ku kombisiwile, ku nga loku Nawu+ ni Vaprofeta+ va nyikelaka vumbhoni+ bya kona;22 ina, ku lulama ka Xikwembu eka hinkwavo lava va nga ni ripfumelo,+ ha Yesu Kreste.+ Hikuva a ku na ku hambana.+23 Hikuva hinkwavo va dyohile,+ naswona va kayivela ku vangama ka Xikwembu,+24 kutani i nyiko+ ya mahala leyi endleke leswaku va vuriwa lava lulameke hi musa+ lowu nga faneriwiki, hi ku ntshunxiwa hi nkutsulo+ lowu hakeriweke hi Kreste Yesu.25 Xikwembu xi n’wi nyikerile a va gandzelo ra ku vuyelelana+ hi ku va ni ripfumelo engatini+ ya yena. Leswi xi swi endlele ku kombisa ku lulama ka xona n’wini, hikuva a xi rivalela swidyoho+ leswi humeleleke enkarhini lowu hundzeke loko Xikwembu xi ri karhi xi lehisa mbilu;+26 leswaku xi kombisa ku lulama+ ka xona n’wini enkarhini wa sweswi, leswaku xi kumeka xi lulamile loko xi vula leswaku munhu loyi a nga ni ripfumelo eka Yesu u lulamile.+27 Kutani ku tibuma+ ku kwihi ke? A ku pfumeleriwi. Hi nawu+ wihi ke? Xana hi lowa mintirho?+ E-e, a swi tano, kambe hi nawu wa ripfumelo.+28 Hikuva hi anakanya leswaku munhu u vuriwa la lulameke hi ripfumelo handle ka mintirho ya nawu.+29 Kumbe, i Xikwembu xa Vayuda ntsena+ ke? Xana a hi xa vona ni vanhu va matiko+ ke? Ina, ni vanhu va matiko i xa vona,+30 loko hakunene Xikwembu xi ri xona+ lexi nga ta vula vanhu lava yimbeke+ leswaku va lulamile, hikwalaho ka ripfumelo, ni leswaku vanhu lava nga yimbangiki+ va lulamile hikwalaho ka ripfumelo ra vona.31 Kutani, xana hi herisa nawu hikwalaho ka ripfumelo+ ra hina? Sweswo swi nga tshuki swi endleka! Ku ri na sweswo, hi tiyisa nawu.+


text:
TEKELELA RIPFUMELO RA VONA | YOSEFA
“Xana Tinhlamuselo A Ti Humi Eka Xikwembu?”
YOSEFA a a famba ephacisini leri a ri ri munyama, a ri karhi a dzuka nyuku lowu a wu vangiwa hi ku tirha edyambyini leri a ri dlaya ni vusokoti. Ehandle, dyambu ra le Egipta a ri hisa khotso onge hiloko ri ri exitikweni. Minkarhi yin’wana a a vona onge se u tiva xin’wana ni xin’wana lexi nga emuakweni wolowo. Sweswi se a ku ri kaya ra yena. I ntiyiso leswaku a a tekiwa a ri munhu wa nkoka kambe a a ha ri mukhotsiwa.
Swi nga endleka leswaku nkarhi na nkarhi a a ku tsundzuka eHebroni, ndhawu leyi nga ni switsunga laha a a risa ntlhambi wa tata wakwe kona! Yosefa a a ri ni malembe ya kwalomu ka 17 loko tata wakwe Yakobe a n’wi rhuma leswaku a ya kamba vabuti vakwe naswona u fambe tikhilomitara to tala swinene ku suka ekaya. Ntshunxeko lowu a a ri na wona a swi tikomba wu ta hela. Vabuti va yena lava a va ri ni mavondzo va n’wi pfukerile ivi va n’wi xavisa leswaku a va hlonga. U yisiwe aEgipta laha a nga sungula a tirha emutini wa Potifaro, mutirhelamfumo wa le Egipta. Yosefa u hlayise xileriso xa n’wini wa yena ku fikela loko nsati wa Potifaro a n’wi phyarheka hi mavunwa ya leswaku a a lava ku n’wi pfinya, leswi endleke leswaku a pfaleriwa ekhotsweni. *—Genesa, tindzima 37, 39.
Sweswi Yosefa a a ri ni malembe ya 28 naswona se a ku hundze malembe ya kwalomu ka khume a ri hlonga ni mukhotsiwa. Vutomi bya yena a byi nga ri hilaha a a lave hakona. Xana a a ta tlhela a va ni ntshunxeko? Xana a a ta tlhela a n’wi vona tata wakwe kumbe makwenu wakwe Benjamini lava a a va rhandza? Xana a a ta tshama nkarhi wo tanihi kwihi a pfaleriwile?
Xana u tshame u titwa hilaha Yosefa a titweke hakona? Minkarhi yin’wana vutomi bya cinca byi nga vi hilaha a hi anakanya leswaku byi ta va xiswona loko ha ha ri vatsongo. I ntiyiso, minkarhi yin’wana swiyimo swo vava swi nga tikomba swi nga ta ka swi nga heli naswona hi nga swi tivi leswaku hi nga swi antswisa njhani kumbe hi nga endla yini leswaku hi tiyisela. A hi voneni leswaku hi nga dyondza yini eka ripfumelo ra Yosefa.
“YEHOVHA A HAMBETA A VA NA YOSEFA”
Yosefa a a swi tiva leswaku Xikwembu xakwe Yehovha, a xi n’wi rivalanga naswona handle ko kanakana sweswo swi n’wi pfunile leswaku a tiyisela. Hambiloko Yosefa a ri ekhotsweni ra vanhu vambe, Yehovha u kume tindlela to n’wi katekisa. Hikokwalaho, ha hlaya: “Yehovha a hambeta a va na Yosefa naswona a n’wi engetela musa wa rirhandzu ni ku endla leswaku a kuma ku tsakeriwa ematihlweni ya mulanguteri lonkulu wa yindlu ya khotso.” (Genesa 39:21-23) Loko Yosefa a ya emahlweni a tirha hi matimba, u endle leswaku Xikwembu xi n’wi katekisa. Ku tiva leswaku Yehovha u na yena swi fanele swi n’wi khutazile swinene!
Xana Yehovha a a lava leswaku Yosefa a tshama ekhotsweni hilaha ku nga heriki? Yosefa a a nga tivi leswaku ku ta endleka yini hi yena naswona ha tshemba leswaku mhaka ya kona u yi tivise Xikwembu. Hilaha hakanyingi swi endlekaka hakona, nhlamulo yi te a nga yi rindzelanga. Siku rin’wana ku ve ni hasahasa ekhotsweni loko vabohiwa vambirhi lavantshwa va fika—a va ri vatirhela-mfumo va Faro. Un’wana a a ri ndhuna ya vaphameri va hosi: un’wana a a ri ndhuna ya vacheri va vhinyo.—Genesa 40:1-3.
Ndhuna ya varindzi yi nyike Yosefa ntirho wo khathalela vavanuna lava vambirhi lava eku sunguleni a va ri vanhu vo xiximeka. * Hi vusiku byin’we havambirhi ka vona va lorhe milorho leyi a va nga yi twisisi. Loko Yosefa a va vona nimixo, a a swi vona leswaku ku na leswi nga fambiki kahle. U va vutise a ku: “Hikwalaho ka yini swikandza swa n’wina swi tsanile namuntlha?” (Genesa 40:3-7) Kumbexana musa wa yena wu endle leswaku vavanuna lava va titwa va ntshunxekile ku n’wi byela leswi a swi va karhata. Yosefa a a nga swi tivi, kambe bulo rero a ri ta endla leswaku vutomi bya yena byi cinca. Loko Yosefa a a nga va kombisanga musa vavanuna lava vambirhi, a va ta va va nga n’wi byelanga nchumu. Leswi a swi endleke, swi fanele swi hi susumetela ku tivutisa hi ku: ‘Xana ndzi kombisa ripfumelo eka Xikwembu hi ku va ndzi kombisa leswaku ndza khathala hi vanhu van’wana?’
Vavanuna lava vambirhi va vule leswaku va karhatiwa hi milorho leyi va nga yi lorha ni leswaku a nga kona loyi a nga ta va hlamusela leswi yi swi vulaka. Vaegipta a va yi teka yi ri ya nkoka swinene milorho naswona vanhu lava tibyelaka leswaku va swi kota ku hlamusela milorho a va va xixima swinene. Vavanuna lava vambirhi a va nga swi tivi leswaku milorho ya vona a yi huma eka Xikwembu xa Yosefa ku nga Yehovha. Kambe Yosefa a a swi tiva. U va tiyisekisile a ku: “Xana tinhlamuselo a ti humi eka Xikwembu? Ndzi kombela mi ndzi rungulela yona.” (Genesa 40:8) Marito ya Yosefa ma ha ri ya nkoka ninamuntlha eka vanhu hinkwavo lava rhandzaka ku hlaya Bibele. Onge vanhu hinkwavo va vukhongeri va nga kombisa moya lowu fanaka. Hi fanele hi tiyimisela ku tshika ku titlakusa ivi hi titshega hi Xikwembu loko hi lava tinhlamuselo leti nga ntiyiso ta rito ra xona.—1 Vatesalonika 2:13; Yakobo 4:6.
Ku rhange mucheri wa vhinyo a hlamusela norho wa yena. U byele Yosefa hi norho wa yena lowu eka wona a voneke murhi wa vhinyo lowu a wu ri ni swirhabyana swinharhu leswi a swi ri ni swichocho swa madiriva lama wupfeke. Madiriva ma tshoveriwile, kutani mucheri wa vhinyo a ma teka a ma kamela exinwelweni xa Faro. Hi ku pfuniwa hi Yehovha, Yosefa u swi tivile leswi norho a wu vula swona. U byele mucheri wa vhinyo leswaku swirhabyana swinharhu swi yimela masiku manharhu; eka masiku wolawo, Faro u ta tlherisela mucheri wa vhinyo exikhundlheni xa yena. Leswi mucheri wa vhinyo a a tikomba se a ntshunxekile, Yosefa u n’wi kombele a ku: “Ndzi kombela u ndzi kombisa musa wa rirhandzu u vulavula hi mina eka Faro.” Yosefa u n’wi byele leswaku u lo tlhakisiwa a tlhela a khotsiwa a nga dyanga xa munhu.—Genesa 40:9-15.
Hi ku khutaziwa hi nhlamuselo leyinene leyi mucheri wa vhinyo a nga yi kuma, mubaki u kombele Yosefa leswaku a n’wi byela nhlamuselo ya norho wa yena laha eka wona a voneke swirhundzu swinharhu swa xinkwa ni swinyenyana leswi a swi ri karhi swi dya xinkwa lexi a xi ri eka xirhundzu xin’wana enhlokweni ya yena. Yosefa u yi tivile nhlamuselo ya norho lowu. Kambe nhlamuselo ya kona a yi nga ta n’wi tsakisa mubaki. Yosefa u te: “Nhlamuselo ya wona hi leyi: Swirhundzu swinharhu i masiku manharhu. Masiku manharhu ku sukela sweswi Faro u ta tlakusa nhloko ya wena a yi susa, kunene u ta ku hayeka emhandzini; kunene tinyenyana ti ta dya nyama ya wena.” (Genesa 40:16-19) Ku fana ni malandza hinkwawo ya Xikwembu yo tshembeka, hi xivindzi Yosefa u hlavutele rungula leri humaka eka Xikwembu, ku nga khathariseki leswaku i mahungu lamanene kumbe i ya vuavanyisi.—Esaya 61:2.
Endzhaku ka masiku manharhu, marito ya Yosefa ma hetisekile. Faro u tlangele siku ra yena ra ku velekiwa, ku nga mukhuva lowu vanhu va Xikwembu a va nga wu endli eminkarhini ya Bibele naswona u humese vuavanyisi eka malandza ya yena hamambirhi. Mubaki u dlayiwile hilaha Yosefa a vuleke hakona, kasi mucheri wa vhinyo u tlheriseriwe eka xikhundlha xa yena. Kambe, lexi vavaka hileswaku mucheri wa vhinyo u n’wi rivarile Yosefa.—Genesa 40:20-23.
“A KU FANELANGA KU LANGUTIWA MINA!”
Malembe mambirhi ma hundzile. (Genesa 41:1) Anakanya ndlela leyi Yosefa a a hele matimba ha yona! Kumbexana ntshembo wa yena a wu ri wukulu loko Yehovha a n’wi hlavutela milorho ya mucheri wa vhinyo ni mubaki. Endzhaku ka sweswo, loko masiku ma ri karhi ma famba, swi nga endleka Yosefa a a ya a heleriwa hi ntshembo wa leswaku nkarhi wa ku ntshunxiwa ka yena wu tshinele kambe khombo ra kona hileswaku a a ta hambeta a langutana ni vutomi bya le khotsweni. Swi nga ha endleka leswaku eka malembe lawa mambirhi a swi n’wi tikela Yosefa ku tiyisela. Kambe, ntshembo lowu a a ri na wona eka Yehovha Xikwembu a wu helanga. Ematshan’weni yo va ni gome, a a tiyimisele ku tiyisela, naswona nkarhi wolowo wo tika wu n’wi endle a tiya swinene.—Yakobo 1:4.
Eminkarhini leyi yo tika, i mani eka hina loyi a nga fanelangiki a va la tiyiselaka? Leswaku hi kota ku hlula miringo leyi hi hlangavetanaka na yona evuton’wini, hi fanele hi tiyimisela, hi lehisa mbilu hi tlhela hi va ni ku rhula, ku nga swilo leswi hi nga nyikiwaka hi Xikwembu ntsena. Na hina xi ta hi pfuna leswaku hi hlula gome hi tlhela hi khomelela eka ntshembo lowu hi nga na wona hilaha xi endleke hakona eka Yosefa.—Varhoma 12:12; 15:13.
Mucheri wa vhinyo a nga va a n’wi rivarile Yosefa, kambe Yehovha a a nga n’wi rivalanga. Hi vusiku byin’wana, u endle leswaku Faro a lorha milorho leyi nga rivalekiki. Eku sunguleni, hosi yi vone tihomu ta nkombo to nona leti a ti humelela eNambyeni wa Nayili, ti landzeriwa hi tin’wana ta nkombo leti a ti bihile ti tlhela ti ondza. Leto ondza ti mite leto nona. Endzhaku, Faro u lorhe min’oko ya nkombo erihlangeni rin’we yi veke kahle naswona yi ri yinene. Kambe u tlhele a vona min’oko ya nkombo, yi larile naswona yi vavuriwe hi mheho, yi kula endzhaku ka yona kutani yi mita min’oko leyinene. Nimixo, Faro u pfuke a karhatekile swinene hikwalaho ka milorho ya yena, kutani a vitana vavanuna hinkwavo vo tlhariha ni vaprista va masalamusi leswaku va ta n’wi byela tinhlamuselo ta yona. Kambe hinkwavo a va swi kotanga. (Genesa 41:1-8) A hi swi tivi leswaku sweswo swi vangiwe hi ku hlamala kumbe hi ku va va nyikele tinhlamuselo leti nga riki tona. Kambe hambileswi Faro a a hele matimba—a a swi lava hi mbilu hinkwayo ku kuma nhlamulo.
Eku heteleleni, mucheri wa vhinyo u tsundzuke Yosefa. Ripfalo ra yena ri n’wi kingindzile naswona u byele Faro hi jaha leri a ri ri ekhotsweni leri eka malembe mambirhi lama nga hundza ri nga n’wi hlamusela norho wa yena ni wa mubaki. Hi xihatla, Faro u lerise leswaku ku vitaniwa Yosefa ekhotsweni.—Genesa 41:9-13.
Anakanya ndlela leyi Yosefa a titweke ha yona loko malandza ya Faro ma n’wi byela leswaku wa n’wi vitana. Hi xihatla u cince swiambalo swa yena ivi a tibyevula misisi—swi nga endleka a a tibyevule misisi hinkwayo hikuva wolowo a wu ri mukhuva wa Vaegipta. A swi kanakanisi leswaku u khongele swinene leswaku Yehovha a ta n’wi katekisa eka leswi a a vitaneriwa swona! Hi xihatla u tikume a yime mahlweni ka hosi exigodlhweni xa yona. Ha hlaya: “Kutani Faro a ku eka Yosefa: ‘Ndzi lorhe norho kambe ku hava la nga wu hlamuselaka. Ndzi twe ku vuriwa leswaku wena wa swi kota ku yingisa norho u tlhela u wu hlamusela.’” Nakambe nhlamulo ya Yosefa yi kombise leswaku a a titsongahata naswona a ri ni ripfumelo eka Xikwembu, u te: “A ku fanelanga ku langutiwa mina! Xikwembu xi ta tivisa Faro leswinene.”—Genesa 41:14-16.
Yehovha u rhandza vanhu lava titsongahataka ni lava nga ni ripfumelo, hi yona mhaka a hlavuteleke Yosefa norho lowu tsandzeke vavanuna vo tlhariha ni vaprista. Yosefa u vule leswaku milorho ya Faro yi vula nchumu wun’we. Ku va rungula leri ri phindhiwile, Yehovha a a tiyisekisa leswaku mhaka ya kona yi “simekiwe hilaha ku tiyeke” naswona yi ta hetiseka hakunene. Tihomu to nona ni min’oko leyinene a swi yimela malembe ya nkombo ya ndzalo aEgipta, kasi loko ku ri tihomu leto ondza ni min’oko yo vavuka a swi yimela malembe ya nkombo ya dyandza lawa a ma ta landzela. Dyandza rero a ri ta kukula hinkwaswo leswi a swi ri kona etikweni.—Genesa 41:25-32.
Faro a a khorwiseka leswaku Yosefa u yi hlamusele kahle milorho ya yena. Kambe xana a ku fanele ku endliwa yini? Yosefa u ringanyete leswaku ku endliwa swo karhi. Faro u fanele a kuma munhu “la fanelekaka wo tlhariha” loyi a a ta langutela ku hlengeletiwa ka mavele eswitlatini hi nkarhi wa malembe ya nkombo ya ndzalo ni leswaku swilo leswi a swi hlengeleteke a a ta swi nyika swisiwana hi nkarhi wa ndlala. (Genesa 41:33-36) Ntokoto ni vuswikoti bya Yosefa a swi n’wi endla a faneleka kambe a nga titlhomanga tinsiva. Ku titsongahata ka yena ku endle leswaku a nga titlakusi; naswona ripfumelo ra yena ri n’wi pfune a vona sweswo swi nga ri nchumu. Loko hi ri ni ripfumelo ra xiviri eka Yehovha, a hi nge tikukumuxi kumbe hi titlakusa. Hi ta va ni ku rhula, hi veka timhaka emavokweni ya yena!
“XANA A NGA KUMIWA MUNHU UN’WANA LA FANAKA NI LOYI?”
Faro ni malandza ya yena hinkwawo va swi xiyile leswaku leswi Yosefa a swi vuleke i mhaka ya vutlhari. Nakambe Faro u swi xiyile leswaku Xikwembu xa Yosefa hi xona xi n’wi pfuneke leswaku a vula mhaka leyi. U byele malandza ya yena lawa a ma ri kwalaho exigodlhweni a ku: “Xana a nga kumiwa munhu un’wana la fanaka ni loyi, loyi a nga ni moya wa Xikwembu?” Kutani a byela Yosefa a ku: “Leswi Xikwembu xi ku vangeleke leswaku u tiva swilo leswi hinkwaswo, a ku na un’wana la fanelekaka ni la tlhariheke ku fana na wena. Wena u ta va ehenhla ka yindlu ya mina, naswona vanhu va mina hinkwavo va ta ku yingisa hi ku helela. Ntsena ndzi ta va lonkulu eka wena exiluvelweni.”—Genesa 41:38-41.
Faro u xi hetisisile xitshembiso xa yena. Hi xihatla, Yosefa u ambexiwe nguvu ya ntsembyana. Faro u n’wi vehele sindza ra nsuku, xingwavila xa mfungho ni ku n’wi khandziyisa ekalichini yo xiximeka kutani va n’wi rhendzelekisa emutini hinkwawo ni leswaku a endla leswi a nga swi vula. (Genesa 41:42-44) Ku nga si hela ni siku, Yosefa se a a humile ekhotsweni. Loko rixa siku rero a a ri mubohiwa kambe loko ri pela u etlele a ri mufumi wa vumbirhi eka Faro. Swi le rivaleni leswaku ripfumelo leri Yosefa a a ri na rona eka Yehovha Xikwembu ri n’wi vuyerisile! Yehovha u yi vonile ndlela leyi Yosefa a xanisekeke ha yona malembe yo tala hikwalaho ka ku pfumaleka ka vululami. Mhaka leyi u yi lulamise hi nkarhi lowu faneleke ni hi ndlela leyinene. Yehovha a a nga lavi ntsena ku lulamisa vubihi lebyi endliweke eka Yosefa kambe a a lava ni ku sirhelela tiko ra Israyele. Hi ta swi vona leswaku sweswo u swi endle njhani eka xihloko lexi landzelaka xa ntlhandlamano lowu.
Loko u langutana ni swiyimo swo tika, kumbexana leswi vangiwaka hi ku pfumaleka ka vululami, u nga heli matimba. Tsundzuka Yosefa. Tanihi leswi a hambeteke a va ni musa, a titsongahata, a tiyisela ni ku va ni ripfumelo, swi endle leswaku Yehovha a n’wi katekisa.
^ ndzim. 4 Hlaya tinhlokomhaka leti nge, “Tekelela Ripfumelo Ra Vona” leti nga eka Xihondzo xo Rindza xa August 1 na November 1, 2014.
^ ndzim. 10 Vaegipta va khale a va tiphina hi swinkwa ni makhekhe yo hambanahambana yo tlula 90. Hikokwalaho, ndhuna ya Faro ya vaphameri a a ri munhu la xiximiwaka swinene. Naswona ndhuna ya vacheri va vhinyo a yi tiyiseka leswaku malandza ma chelela Faro vhinyo ni byala lebyinene ngopfu naswona a yi tiyiseka leswaku hosi a yi cheleriwi chefu—ku nga khombo leri a ri tolovelekile. A swi nga tolovelekanga leswaku mucheri wa vhinyo a va mutsundzuxi wa hosi la tshembiwaka.


text:
GIHEVBULO 16
I thumo muni wu girwago khu vaphasedzeyi nya libandla?
Bhibhiliya ya gu ganeya khu mitsawa mivili nya vama nya maKristo va gu na ni mithumo libandlani — ‘vathangeyi ni vaphasedzeyi.’ (Vafilipi 1:1) Khu giolovedzo, libandla ni libandla li na ni vandriyathu nya vangyana va li thumeyago. I thumo muni wu girwago khu vaphasedzeyi nya libandla gasi hi phasega?
Va gu phasedzeya huwo nya madhota. Vaphasedzeyi nya libandla vama nya vaphya mwendro va dandridego va tiyidego liphuvboni, va tumbegago na va gu pimisa gwadi. Avo va gu gira mithumo nya lisima yi vbwetago tshivba, eyi semana ni semana yi girwago libandlani. Isoso sa gu phasa madhota gu vega gupima gwawe thumoni nya gu hevbudze ni gu havisa dzinvuta.
Va gu gira mithumo yi phasago. Vaphasedzeyi nyo khaguri nya libandla va gu thuma kha nga vayeyedzeyi gasi gu hakha ni gu hoyozeya vatshavbo ava va vbohago mitshanganoni. Vambe va gu thuma ni mitshini nya gu khusedze malito, gu kabaniseya dzilivru, gu woneleya dzitsapawu nya libandla ni gu kabaniseya sipandre sesi sivbango nya libandla si yedego gu tshumayela umo. Avo gambe va ngu phasedzeya gusayisani nya Salawu nya Mufumo. Yimbe tepo va ngu lombwa khu madhota gu phasa ava va gumbidego. Ni wevbini thumo vaphasedzeyi nya libandla va wu hakhago, va gu wu gira na va tsakide. Liphuvbo lolo va li yeyedzago la gu gira vatshavbo libandlani va va ninga githawo. — 1 Thimoti 3:13.
Va gu ninga giyeyedzo nya gyadi kha nga vama nya maKristo. Vaphasedzeyi nya libandla va gu hathwa khu kotani nya makhalelo yawe nya yadi nya wuKristo. Tepo va vegago dziganelo mitshanganoni, va gu tiyisa gukhodwa gwathu. Khu gudziningedzeya gwawe thumoni nya gutshumayele, va gu hi kutsa gu anethu hi manega ni sighingi. Khu kotani nya gu thumisane gwadi ni madhota, vaphasedzeyi nya libandla va gu endzegedzeya gutsaka ni gupwanana libandlani. (Vaefeso 4:16) Khu gugimbiya nya tepo, anavo va ngu ninganedwa khu gu thuma kha nga madhota.
Vaphasedzeyi nya libandla vama nya gu khale kharini?
Vaphasedzeyi nya libandla va gu phasa kharini libandla gu gimbiya gwadi?


text:
Yesu U Veke Xikombiso Xa Ku Titsongahata
“Ndzi mi vekele ntila, leswaku, hilaha ndzi endleke hakona eka n’wina, na n’wina mi endla hakona.”—YOH. 13:15.
1, 2. Yesu u dyondzise vaapostola va yena dyondzo yihi hi vusiku bya yena byo hetelela laha misaveni?
A KU ri vusiku byo hetelela bya Yesu laha emisaveni, naswona u byi hete ni vaapostola va yena ekamareni ra le henhla ra yindlu yin’wana eYerusalema. Loko va ri karhi va dya xilalelo, Yesu u suke a yima kutani a vekela etlhelo tinguvu ta yena ta le handle. U tikhame hi thawula. Hiloko a chela mati exibyeni kutani a sungula ku hlambisa vadyondzisiwa va yena milenge ivi a yi sula hi thawula. Endzhaku ka sweswo u tlhele a ambala tinguvu ta yena ta le handle. Ha yini Yesu a endle xiendlo lexi xo titsongahata?—Yoh. 13:3-5.
2 Yesu u hlamuserile a ku: “Xana ma swi tiva leswi ndzi mi endleke swona? . . . Hikokwalaho, loko mina, hambileswi ndzi nga Hosi ni Mudyondzisi, ndzi mi hlambise milenge, na n’wina mi fanele ku hlambisana milenge. Hikuva ndzi mi vekele ntila, leswaku, hilaha ndzi endleke hakona eka n’wina, na n’wina mi endla hakona.” (Yoh. 13:12-15) Hi ku tiyimisela ku endla xiendlo lexi xa xiyimo xa le hansi, Yesu u dyondzise vaapostola va yena dyondzo leyi a va nga ta yi rivala, leyi a yi ta va khutaza ku titsongahata ku sukela hi nkarhi wolowo ku ya emahlweni.
3. (a) Yesu u wu kandziyise njhani kambirhi nkoka wa ku titsongahata? (b) Ku ta tlhuvutsiwa yini exihlokweni lexi?
3 Loko Yesu a hlambisa vaapostola va yena milenge, a ku nga ri ro sungula a kandziyisa nkoka wa ku titsongahata. Siku rin’wana loko van’wana va vaapostola va yena va phikizana hileswaku i mani lonkulu exikarhi ka vona, Yesu u teke n’wana lontsongo a n’wi yimisa etlhelo ka yena, kutani A va byela a ku: “Mani na mani la amukelaka n’wana loyi lontsongo hi ku landza vito ra mina wa ndzi amukela na mina, naswona mani na mani loyi a ndzi amukelaka wa n’wi amukela ni loyi a ndzi rhumeke. Hikuva loyi a tikhomaka tanihi lontsongo exikarhi ka n’wina hinkwenu hi yena lonkulu.” (Luka 9:46-48) Hi ku xiya leswaku Vafarisi a va lava xikhundlha, Yesu endzhakunyana evutirhelini bya yena u te: “Un’wana ni un’wana loyi a titlakusaka u ta tsongahatiwa kasi loyi a titsongahataka u ta tlakusiwa.” (Luka 14:11) Swi le rivaleni leswaku Yesu u lava leswaku valandzeri va yena va titsongahata, hileswaku va tiveka ehansi, va nga tikukumuxi naswona va nga tikurisi. A hi xi kambisiseni hi vukheta xikombiso xa yena xa ku titsongahata, hi ri ni xikongomelo xo n’wi tekelela. Hi ta tlhela hi vona ndlela leyi mfanelo leyi yi n’wi vuyerisaka ha yona loyi a yi kombisaka yi tlhela yi vuyerisa ni van’wana.
“A NDZI HUNDZULUKELANGA EKA TLHELO LERIN’WANA”
4. N’wana la tswariweke a ri swakwe wa Xikwembu u ku kombise njhani ku titsongahata loko a nga si ta laha misaveni?
4 N’wana wa Xikwembu la tswariweke a ri swakwe u kombise ku titsongahata ni loko a nga si ta laha misaveni. Loko Yesu a nga si va munhu wa nyama, u hete malembe yo tala swinene a ri ni Tata wa yena wa le tilweni. Buku ya Bibele ya Esaya yi vulavula hi vuxaka lebyikulu lebyi N’wana a a ri na byona na Tata wa yena, yi ku: “Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u ndzi nyike ririmi ra lava dyondzisiweke, leswaku ndzi tiva ku angula loyi a karhaleke. Mixo wun’wana ni wun’wana wa pfuka; u pfuxa ndleve ya mina leswaku yi twa ku fana ni lava dyondzisiweke. Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u pfule ndleve ya mina, kutani loko ku ri mina, a ndzi xandzukanga. A ndzi hundzulukelanga eka tlhelo lerin’wana.” (Esa. 50:4, 5) N’wana wa Xikwembu u kombise moya wo titsongahata naswona u yingiserisisile loko Yehovha a n’wi dyondzisa. A a tiyimiserile ku dyondza eka Xikwembu xa ntiyiso. Yesu u fanele a langute ndlela leyi Yehovha a va kombiseke musa ha yona hi ku titsongahata vanhu lava nga ni xidyoho!
5. Loko Yesu a ri Mikayele ntsumi leyikulu, xana u xi veke njhani xikombiso xa ku titsongahata ni xichavo loko a ve ni njhekanjhekisano na Diyavulosi?
5 A ku nga ri swivumbiwa hinkwaswo etilweni leswi a swi ri ni langutelo leri fanaka ni ra N’wana wa Xikwembu la tswariweke a ri swakwe. Ematshan’weni yo navela ku dyondza eka Yehovha, ntsumi leyi veke Sathana Diyavulosi yi pfumele ku kuceteriwa hi mikhuva leyi a yi hambane ni ku titsongahata, ku nga ku titeka yi ri ya nkoka ni ku tikukumuxa, kutani yi xandzukela Yehovha. Hi hala tlhelo, Yesu a a enerisekile hi xikhundlha xa yena etilweni naswona a nga tirhisanga vulawuri bya yena hi ndlela yo biha. Loko Yesu a ri Mikayele ntsumi leyikulu, a nga endlanga swilo leswi a a nga ri na mfanelo yo swi endla loko a ve ni ‘njhekanjhekisano na Diyavulosi hi ntsumbu wa Muxe.’ Ku ri na sweswo, N’wana wa Xikwembu u kombise ku titsongahata ni xichavo. A a swi tsakela ku rindzela Yehovha, Muavanyisi la Tlakukeke wa vuako hinkwabyo, leswaku A endla swilo hi ndlela leyi faneleke ni hi nkarhi lowu faneleke.—Hlaya Yudha 9.
6. Yesu u ku kombise njhani ku titsongahata hi ku amukela xiavelo xa ku va Mesiya?
6 A swi kanakanisi leswaku swilo leswi Yesu a swi dyondzeke loko a nga si ta laha misaveni a swi katsa vuprofeta lebyi a byi profeta hi vuxokoxoko bya vutomi bya yena loko a ta va a ri laha misaveni tanihi Mesiya. Hikwalaho, a a swi tiva leswaku u ta xaniseka. Kambe, Yesu u xi amukerile xiavelo xa ku ta hanya laha misaveni kutani a fa tanihi Mesiya la tshembisiweke. Ha yini? Loko muapostola Pawulo a kandziyisa ku titsongahata ka N’wana wa Xikwembu la tswariweke a ri swakwe, u tsarile a ku: “Hambileswi a a ri ni xivumbeko xa Xikwembu, a nga [ehleketangi] hi ku lwa, ku nga ku lwela ku ringana ni Xikwembu. E-e, kambe u tichulurile kutani a teka xivumbeko xa hlonga, a fana ni vanhu.”—Filp. 2:6, 7.
LOKO A RI MUNHU WA NYAMA, “U TITSONGAHATILE”
7, 8. Yesu u kombise ku titsongahata evutsongwanini bya yena ni le vutirhelini bya yena bya laha misaveni hi tindlela tihi?
7 Pawulo u tsarile: “Loko [Yesu] a tikuma a ri eka xiyimo lexi fanaka ni xa munhu, u titsongahatile kutani a yingisa ku ya fika eku feni, ina, rifu emhandzini ya nxaniso.” (Filp. 2:8) Ku sukela evutsongwanini bya yena ku ya emahlweni, Yesu u hi vekele xikombiso xa ku titsongahata. Hambileswi a kurisiweke hi vatswari lava nga hetisekangiki—Yosefa na Mariya—Yesu hi ku titsongahata u “[hambete] a tiveka ehansi ka vona.” (Luka 2: 51) Mawaku xikombiso lexinene eka vana, lava nga ta katekisiwa hi Xikwembu loko va titsongahata eka vatswari va vona hi ku swi rhandza!
8 Loko se a ri munhu lonkulu, Yesu u kombise leswaku wa titsongahata hi ku rhangisa ku endla ku rhandza ka Yehovha ku nga ri ka yena. (Yoh. 4:34) Hi nkarhi wa vutirheli bya yena, Yesu Kreste u tirhise vito ra Xikwembu naswona u pfune vanhu va timbilu letinene leswaku va va ni vutivi lebyi kongomeke bya timfanelo ta Yehovha ni xikongomelo xa Yena hi vanhu. Yesu u tlhele a hanya hi ku pfumelelana ni leswi a a swi dyondzisa malunghana na Yehovha. Hi xikombiso, eka xikhongelo xa xikombiso, yinhla yo sungula leyi Yesu a yi boxeke a ku ri leyi nge: “Tata wa hina la nge matilweni, vito ra wena a ri kwetsimisiwe.” (Mat. 6:9) Hikwalaho Yesu u lerise valandzeri va yena leswaku nchumu wa nkoka lowu a va fanele va wu endla a ku ri ku kwetsimisa vito ra Yehovha. Yena u swi endlile sweswo. Loko a ri kusuhi ni ku heta vutirheli bya yena bya laha misaveni, Yesu u khongerile eka Yehovha a ku: “Ndzi va tivise vito ra wena [vaapostola] naswona ndzi ta ri tivisa.” (Yoh. 17:26) Ku tlula kwalaho, evutirhelini bya yena hinkwabyo bya laha misaveni Yesu u vule leswaku a a nga ta endla nchumu handle ko pfuniwa hi Yehovha.—Yoh. 5:19.
9. Zakariya u profete yini malunghana na Mesiya, naswona Yesu u byi hetisise njhani vuprofeta byolebyo?
9 Zakariya u profetile malunghana na Mesiya a ku: “Tsaka ngopfu, Wena nhwanyana wa Siyoni. Huwelela hi ku hlula, Wena nhwanyana wa Yerusalema. Waswivo! Hosi ya wena yi ta eka wena. Yi lulamile, ina, yi ponisiwile; ya titsongahata, yi gade mbhongolo, yi le henhla ka xifuwo lexi kuleke kahle, n’wana wa mbhongolo ya ntswele.” (Zak. 9:9) Vuprofeta lebyi byi hetiseke loko Yesu a nghena eYerusalema emahlweni ka Paseka hi lembe ra 33 C.E. Ntshungu wu andlale tinguvu ta wona ta le handle swin’we ni marhavi ya mirhi egondzweni. Hakunene, muti hinkwawo a wu tsakile loko a nghena. Niloko vanhu va n’wi dzunisa tanihi Hosi, Yesu u titsongahatile.—Mat. 21:4-11.
10. Yesu u kombise yini hi ku yingisa ku fikela loko a fa?
10 Loko Yesu Kreste a ri laha misaveni, u titsongahatile a tlhela a yingisa ku kondza a fa emhandzini ya nxaniso. Hikwalaho u swi kombise hi ndlela leyinene leswaku vanhu va nga swi kota ku tshama va tshembekile eka Yehovha hambiloko va ringiwa hi ndlela leyikulu. Yesu u tlhele a kombisa leswaku Sathana a a hemba loko a vula leswaku vanhu va tirhela Yehovha hikwalaho ka swivangelo swa vutianakanyi. (Yobo 1:9-11; 2:4) Hi ku yingisa Tata wa yena hi ndlela leyi hetisekeke, Kreste u lwele mfanelo ya Yehovha yo fuma naswona u kombise leswaku a a tshemba leswaku ndlela ya Yehovha yo fuma i yinene ngopfu. Yehovha u fanele a tsake swinene loko a vona N’wana wa yena la titsongahataka a tshembeka hi ndlela leyi hetisekeke.—Hlaya Swivuriso 27:11.
11. Gandzelo ra nkutsulo ra Yesu Kreste ri endle leswaku lava kombisaka ripfumelo eka yena va kuma yini?
11 Hikwalaho ka ku fa ka yena emhandzini ya nxaniso, Yesu u tlhele a endla leswaku swi koteka leswaku vanhu va ponisiwa eka xidyoho ni rifu. (Mat. 20:28) Hikwalaho ka gandzelo ra Yesu, Yehovha a nga hi rivalela swidyoho swa hina hi ku ya hi swilaveko swa yena swo lulama kutani a nyika vanhu nkarhi wa ku hanya hilaha ku nga heriki. Pawulo u tsarile a ku: “Hikwalaho ka xiendlo xin’we ntsena xa ku tsetselela, vanhu va mixaka hinkwayo va vuriwa lava lulameleke vutomi.” (Rhom. 5:18) Rifu ra Yesu ri endle leswaku swi koteka leswaku Vakreste lava totiweke hi moya va kuma vutomi lebyi nga heriki etilweni kutani “tinyimpfu tin’wana” ti kuma vutomi lebyi nga heriki emisaveni.—Yoh. 10:16; Rhom. 8:16, 17.
NDZI NI “MBILU YO TITSONGAHATA”
12. Yesu u swi kombise njhani leswaku u rhurile naswona wa titsongahata loko a tirhisana ni vanhu lava nga hetisekangiki?
12 Yesu u rhambe vanhu hinkwavo lava “tirhaka hi matimba ni lava tikeriwaka” leswaku va ta eka yena. U te: “Tlhandlekani joko ra mina ehenhla ka n’wina mi tlhela mi dyondza eka mina, hikuva ndzi ni moya wo rhula ni mbilu yo titsongahata, kutani mi ta kumela mimoya-xiviri ya n’wina ku phyuphya.” (Mat. 11:28, 29) Mfanelo ya ku titsongahata ni ya ku va la rhuleke yi susumetele Yesu ku va ni musa ni ku nga yi hi nghohe loko a tirhisana ni vanhu lava nga hetisekangiki. A a nga langutelanga leswaku vadyondzisiwa va yena va endla swilo leswi va tsandzekaka ku swi endla. Yesu u va bumabumerile a tlhela a va khutaza. A nga va endlanga va titwa va nga faneleki kumbe va ri swikangalafula. Entiyisweni Yesu a a nga ri na tihanyi kumbe a tshikilela vanhu. Ku ri na sweswo, u tiyisekise valandzeri va yena leswaku loko va tshinela eka yena kutani va endla leswi a va dyondzisaka swona, a va ta phyuphya, hikuva joko ra yena a ri olova ni ndzhwalo wa yena a wu vevuka. Hi yona mhaka vanhu va xinuna ni va xisati, lavatsongo ni lavakulu a va titwa va ntshunxekile loko va ri na yena.—Mat. 11:30.
13. Yesu u wu kombise njhani ntwela-vusiwana eka vanhu lava pfumalaka?
13 Loko a hlangana ni vanhu lava tolovelekeke va le Israyele, Yesu u va twele vusiwana hikwalaho ka ku pfumala ka vona naswona u enerise swilaveko swa vona hi ndlela ya rirhandzu. Ekusuhi ni le Yeriko, u hlangane ni mukomberi la feke mahlo loyi a a vuriwa Bartimiya a ri ni munghana wa yena la feke mahlo loyi vito ra yena ri nga boxiwangiki. Va tshamele ku kombela Yesu leswaku a va pfuna, kambe ntshungu wu va byele leswaku va miyela. A swi ta olova leswaku a honisa swikombelo swa vavanuna volavo lava feke mahlo! Ku ri na sweswo, Yesu u kombele leswaku va tisiwa eka yena, kutani a va twela vusiwana, a endla leswaku va tlhela va vona. Ina, Yesu u tekelele Tata wa yena, Yehovha, hi ku kombisa ku titsongahata ni musa eka vanhu lava nga vadyohi.—Mat. 20:29-34; Mar. 10:46-52.
“MANI NA MANI LA TITSONGAHATAKA U TA TLAKUSIWA”
14. Hi swihi swilo leswinene leswi veke kona hikwalaho ka ku titsongahata ka Yesu?
14 Langutelo ra ku titsongahata ra Yesu Kreste ri endle leswaku vo tala va kuma ntsako ni mikateko. Yehovha u tsakile loko a vona N’wana wa yena la rhandzekaka a titsongahatela ku endla ku rhandza ka Xikwembu. Vaapostola ni vadyondzisiwa va phyuphyisiwe hi moya wo rhula wa Yesu ni mbilu ya yena yo titsongahata. Xikombiso xa yena, tidyondzo ta yena ni ku va bumabumela ka yena hi rirhandzu swi va susumetele leswaku va endla nhluvuko hi tlhelo ra moya. Vanhu lava tolovelekeke va vuyeriwile eka ku titsongahata ka Yesu hikuva va kume mpfuno wa yena, va dyondzisiwe hi yena va tlhela va khutaziwa hi yena. Entiyisweni, hikwalaho ka gandzelo ra Yesu ra nkutsulo, vanhu hinkwavo lava kombisaka ripfumelo eka yena va ta kuma mikateko hilaha ku nga heriki.
15. Yesu u vuyeriwe njhani hikwalaho ko titsongahata?
15 Ku vuriwa yini hi Yesu? Xana ku titsongahata ka yena ku n’wi vuyerisile? Ina, hikuva Yesu u byele vadyondzisiwa va yena a ku: “Mani na mani la titsongahataka u ta tlakusiwa.” (Mat. 23:12) Marito wolawo ma hetisekile eka yena. Pawulo wa hlamusela: “Xikwembu xi . . . tlakusele [Yesu] exiyin’weni lexi tlakukeke kutani hi musa xi n’wi nyika vito leri nga ehenhla ka mavito man’wana hinkwawo, leswaku matsolo hinkwawo ya lava nga etilweni ni lava nga emisaveni ni lava nga ehansi ka misava, ma nkhinsama hi vito ra Yesu, naswona ririmi rin’wana ni rin’wana ri fanele ku twarisa erivaleni leswaku Yesu Kreste i Hosi leswaku ku vangamisiwa Xikwembu Tatana.” Hikwalaho ka ku titsongahata ka Yesu ni ku tshembeka ka yena loko a ha ri laha misaveni, Yehovha Xikwembu u tlakuse N’wana wa yena, a n’wi nyika vulawuri ehenhla ka swivumbiwa hinkwaswo swa le tilweni ni swa laha misaveni.—Filp. 2:9-11.
YESU U TA “FAMBA HI NDLELA YA NTIYISO NI KU TITSONGAHATA”
16. I yini lexi kombisaka leswaku N’wana wa Xikwembu u ta hambeta a titsongahata?
16 N’wana wa Xikwembu u ta hambeta a titsongahata. Loko a profeta hi ndlela leyi Yesu a nga ta lwisana ha yona ni valala va Yena a ri exikhundlheni xa yena lexi tlakukeke xa le tilweni, mupisalema u yimbelerile a ku: “Humelela hi ku vangama ka wena; famba hi ndlela ya ntiyiso ni ku titsongahata ni ku lulama.” (Ps. 45:4) EArmagedoni, Yesu Kreste u ta lwela lava titsongahataka ni lava lulameke ni lava rhandzaka ntiyiso. Naswona ku ta humelela yini emakumu ka Mfumo wa yena wa Gidi ra Malembe loko Hosi leyi nga Mesiya yi “herise hulumendhe hinkwayo ni vulawuri ni vuhosi hinkwabyo”? Xana u ta kombisa ku titsongahata? Ina, hikuva u ta “nyiketa mfumo eka Xikwembu tlhelo Tata wa yena.”—Hlaya 1 Vakorinto 15:24-28.
17, 18. (a) Ha yini swi ri swa nkoka leswaku malandza ya Yehovha ma landzela xikombiso xa Yesu xo titsongahata? (b) Ku ta tlhuvutsiwa yini exihlokweni lexi landzelaka?
17 Ku vuriwa yini hi hina? Xana hi ta landzela xikombiso lexi vekiweke hi Yesu kutani hi titsongahata? Xana swilo swi ta hi fambela njhani loko Hosi Yesu Kreste a tisa ndzoviso eArmagedoni? Ndlela leyi a fambaka ha yona yi kombisa leswaku u ta ponisa ntsena vanhu lava titsongahataka va tlhela va lulama. Kutani, ku va ni mfanelo ya ku titsongahata i swa nkoka leswaku hi ponisiwa. Ku tlula kwalaho, tanihi leswi ku titsongahata ka Yesu Kreste ku vuyeriseke yena ni van’wana, ku titsongahata ka hina ku ta vuyerisa hina ni van’wana hi tindlela to hambana-hambana.
18 I yini lexi nga hi pfunaka leswaku hi landzela xikombiso xa Yesu xa ku titsongahata? Hi nga tikarhatela ku va lava titsongahataka hi ndlela yihi ku nga khathariseki swiphiqo leswi hi nga ha langutanaka na swona? Swivutiso leswi swi ta tlhuvutsiwa exihlokweni lexi landzelaka.


text:
Vunanga
Vunanga ivutshila bya ndzhavuko lebyi hlanganisaka ku chaya naku yimbelela. Swiyenge swa vunanga swihlanganisa vuenti, kuvuyelela, na ku cincacinca ka marito na mpfumawulo. Muxaka wa vunanga wunga kandziyisa xiyenge xin'we kumbe swin'wana. Vunanga byi tlangiwa hi swichayana swo hambana na kuyimbelela leswaku kusumiwa nghoma. Rito vunanga hi xigriki i mousike; kumbe "vutshila bya vayimbeleri".[1]
Hi kuangarhela, nhlamuselo wa vunanga byi hlanganisa na tindlela to endla vunanga (tinsimu, tinghoma na mupfumawulo ya vunanga), kuxopaxopa vunanga na tidyondzo ta vunanga bya khale. Vagriki vakhale na va Indiya ava hlawula mafambisele ya vunanga hikuya hi mimpfumawulo ya swichayachayana kumbe marito. Vunga byi fanela ku nadziha e tindleveni loko byi yingiseriwa. Hambiswiritano n'wavunanga John Cage u ehlekete leswaku mpfumawulo wun'wana na wun'wana wunga va vunanga, hixikombiso, ute "Kuhava pongo, kova mpfumawulo ntsena."[2]
Kuendla, kutlanga, nkoka na nhlamuselo wa vunanga, swa hambana hambana kuya hi ndzhavuko. Kusuka ka khale, vunagna byin'wana abyi nga voniwi tani hi vunanga lebyinene, kufana na vunanga bya Beethoven, hi 1825,[3] vunanga byo sungula bya jazz hi malembe ya 1900.[4][5] Kuna tinxakanxaka ta vunanga, kuhlanganisa na Vunanga byo duma, vunanga vutshila, vunanga bya vukhongeri na vunanga bya ntirho.
Eka mindzhavuko yotala, vunanga ibya nkoka eka vutomi bya vanhu, byi tlanga xiphemu xo hlawuleka eka vukhongeri, mintirho ya xintu, michato, mincino na yin'wana mintirho ya makhwaya. Van'wana vanhu va tlanga vunanga tani hi xilo xo titsakisa no hundzisa nkarhi, kasi van'wana vatlanga vunanga tani hi ntirho wo tihanyisa. Nkomponi ya vunanga yinhlanganisa, vatsari, vahumelerisi na vatlangi va vunanga, kuhlanganisa na vaxavisi va vunanga lebyi rhekhodiweke.
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ "Mousike, Henry George Liddell, Robert Scott, A Greek-English Lexicon, at Perseus". perseus.tufts.edu. Retrieved 27 October 2015.
- ↑ Kozinn, Allen (13 August 1992). "John Cage, 79, a Minimalist Enchanted With Sound, Dies". New York Times. Retrieved 11 September 2012.
- ↑ Watson 2009, 109–10.
- ↑ Reiland Rabaka.
- ↑ Manabe, Noriko.


text:
Xana Vukhongeri Bya Fana? Xana Hinkwabyo Bya Amukelaka Eka Xikwembu?
Nhlamulo ya Bibele
Doo, vukhongeri a byi fani. Bibele yi ni swikombiso swo tala swa vukhongeri lebyi nga amukelekiki eka Xikwembu. Xiya swiyenge swimbirhi swa vukhongeri byebyo.
Xiyenge 1: Ku gandzela swikwembu swa mavunwa
Loko Bibele yi hlamusela ku gandzela swikwembu swa mavunwa yi tirhisa marito yo tanihi “moya,” “vuhava” ni ‘swilo leswi nga pfuniki nchumu.’ (Yeremiya 10:3-5; 16:19, 20) Yehovha * Xikwembu u lerise Israyele wa khale a ku: “U nga tshuki u gandzela swikwembu swin’wana, kambe gandzela mina ntsena.” (Eksoda 20:3, 23; 23:24, Bibele—Mahungu Lamanene) Loko Vaisrayele va gandzela swikwembu swin’wana, ‘Yehovha a a hlundzuka ngopfu.’—Tinhlayo 25:3; Levhitika 20:2; Vaavanyisi 2:13, 14.
Xikwembu xa ha titwa hi ndlela yoleyo loko swi ta eku gandzeleni ka leswi “vuriwaka swikwembu.” (1 Vakorinto 8:5, 6; Vagalatiya 4:8) Loko xi lerisa lava lavaka ku xi gandzela leswaku va tshika ku tihlanganisa ni vukhongeri bya mavunwa, xi ri: “Humani exikarhi ka vona, mi tihambanisa.” (2 Vakorinto 6:14-17) Ha yini Xikwembu xi va lerise ku endla tano loko ku ri leswaku vukhongeri hinkwabyo bya fana naswona bya amukeleka eka xona?
Xiyenge 2: Ku gandzela Xikwembu xa ntiyiso hi ndlela leyi nga xi tsakisiki
Minkarhi yin’wana, Vaisrayele a va gandzela Xikwembu hi ku tirhisa tidyondzo ni mikhuva leyi a yi tirhisiwa ku gandzela swikwembu swa mavunwa kambe Xikwembu a xi swi pfumelelanga leswaku vukhongeri bya ntiyiso byi hlanganisiwa ni bya mavunwa. (Eksoda 32:8; Deteronoma 12:2-4) Yesu u sole varhangeri va vukhongeri va le nkarhini wa yena hikwalaho ka ndlela leyi a va gandzela Xikwembu ha yona. A va lava ku voniwa leswaku va gandzela Xikwembu kambe hi vukanganyisi va “honise timhaka ta ntikelo lowukulu ta Nawu, ku nga vululami, tintswalo ni vutshembeki.”—Matewu 23:23.
Hilaha ku fanaka ninamuntlha, i vukhongeri bya ntiyiso lebyi pfunaka vanhu leswaku va va ni vuxaka lebyinene na Xikwembu. Ntiyiso lowu wu kumeka eBibeleni. (Yohane 4:24; 17:17; 2 Timotiya 3:16, 17) Vukhongeri lebyi dyondzisaka tidyondzo leti lwisanaka na Bibele byi hambanisa vanhu ni Xikwembu. Tidyondzo to tala leti vanhu va anakanyaka leswaku ti huma eBibeleni leti katsaka dyondzo ya Vunharhuun’we, ku nga fi ka moyaxiviri ni ku xanisiwa hilaha ku nga heriki—ti huma eka vanhu lava a va gandzela swikwembu swa mavunwa. Vugandzeri lebyi dyondzisaka tidyondzo teto i bya “hava” kumbe a byi pfuni nchumu hikuva byi rhangisa mindhavuko ya vukhongeri ematshan’weni ya milawu ya Xikwembu.—Marka 7:7, 8.
Xikwembu xa byi venga vukhongeri lebyi nga ni vukanganyisi. (Tito 1:16) Leswaku vukhongeri byi pfuna vanhu va va ni vuxaka lebyinene ni Xikwembu, byi fanele byi khumba vutomi bya vona bya siku na siku ku nga ri ku endla mihivahivani. Hi xikombiso, Bibele yi ri: “Loko munhu un’wana ni un’wana a tivona a ri mugandzeri wa xiviri kambe a nga lawuli ririmi ra yena, a tama a xisa mbilu ya yena n’wini, muxaka wa vugandzeri bya munhu loyi i wa hava. Muxaka wa vugandzeri lebyi baseke ni lebyi nga nyamangiki hi ku ya hi langutelo ra Xikwembu tlhelo Tata wa hina hi lowu: ku khathalela lava nga riki na vatswari ni tinoni enhlomulweni wa tona, ni ku va munhu a tihlayisa a nga ri na xivati xa misava.” (Yakobo 1:26, 27) Bibele Ya Mahungu Lamanene yi hlamusela vukhongeri lebyi baseke lebyi nga riki na vukanganyisi tanihi “vukhongeri lebyi tengeke.”
^ ndzim. 5 Bibele yi vula leswaku vito ra Xikwembu xa ntiyiso i Yehovha.


text:
NDZIMA 22
Xana Wa Byi Tirhisa “Vutlhari Lebyi Humaka eHenhla”?
1-3. (a) Xana Solomoni u byi kombise njhani vutlhari lebyi hlamarisaka loko a tlhantlha nandzu wa n’wana? (b) Xana Yehovha u hi tshembisa yini, naswona ku tlakuka swivutiso swihi?
A KU ri nandzu wo tika—vavasati vambirhi a a va lwetana hi n’wana. Vavasati lava a va tshama eka yindlu yin’we naswona a va ha ku veleka vana, lava a vo siyana hi masikunyana. Wun’wana wa vana lava u file, kutani un’wana ni un’wana eka vavasati lava u vula leswaku n’wana loyi a hanyaka i wa yena. * A ku nga ri na timbhoni tin’wana leti nga vona leswi humeleleke. Swi le rivaleni leswaku nandzu lowu wu sungule ku tengiwa eka huvo leyitsongo, kambe wu va tsandza. Hi loko nandzu lowu wu hetelela wu yisiwe eka Solomoni hosi ya Israyele. Xana a yi ta swi kota ku kuma ntiyiso wa mhaka?
2 Endzhaku ko yingisela mholovo ya vavasati lava, Solomoni u kombele banga. Hiloko hi vurhena a lerisa leswaku n’wana loyi a pandziwa hi le xikarhi, leswaku un’wana ni un’wana a ta kuma hafu. Xikan’we-kan’we mana wa n’wana a kombela leswaku hosi yi teka n’wana loyi—n’wana wa yena la rhandzekaka—yi n’wi nyika wansati lon’wana. Kambe wansati lon’wana u sindzise leswaku n’wana a pandziwa hi le xikarhi. Hiloko Solomoni a vona ntiyiso wa mhaka. A wu tiva ntwela-vusiwana lowu manana a nga na wona hi n’wana loyi a humaka embelekweni wakwe, kutani u tirhise vutivi byebyo leswaku a tlhantlha xiphiqo lexi. Anakanya leswaku manana loyi u titwe njhani loko Solomoni a n’wi nyika n’wana wakwe kutani a ku: “Loyi i mana wakwe.”—1 Tihosi 3:16-27.
3 Lebyi i vutlhari byo hlamarisa hakunene! Loko vanhu va twa ndlela leyi Solomoni a tlhantlheke xiphiqo lexi ha yona, va tikhome milomu hi ku hlamala, “va swi vonile leswaku vutlhari bya Xikwembu a byi ri endzeni ka y[e]na.” Ina, vutlhari bya Solomoni a ku ri nyiko leyi humaka eka Xikwembu. Yehovha a a n’wi nyike “mbilu yo tlhariha ni leyi twisisaka.” (1 Tihosi 3:12, 28) Kambe, ku vuriwa yini hi hina? Xana na hina hi nga byi kuma vutlhari lebyi humaka eka Xikwembu? Ina, loko a huhuteriwile, Solomoni u tsale a ku: “Yehovha u nyika vutlhari.” (Swivuriso 2:6) Yehovha u tshembisa ku nyika vutlhari—ku nga vuswikoti byo tirhisa vutivi ni ku twisisa hi ndlela leyinene—eka lava va byi lavaka hi mbilu hinkwayo. Xana hi nga byi kumisa ku yini vutlhari lebyi humaka ehenhla? Naswona hi nga byi tirhisa njhani evuton’wini bya hina?
U Nga Byi ‘Kuma Njhani Vutlhari?’
4-7. Hi swihi swilo swa mune leswi lavekaka leswaku hi kuma vutlhari?
4 Xana hi fanele hi va tintlhari kumbe hi va swidyondzeki leswaku hi kuma vutlhari lebyi humaka eka Xikwembu? Nikatsongo. Yehovha u tiyimiserile ku hi nyika vutlhari bya yena ku nga khathariseki leswaku hi huma kwihi ni leswaku hi dyondzeke ku fikela kwihi. (1 Vakorinto 1:26-29) Kambe hi fanele hi endla swo karhi, hikuva Bibele yi hi khutaza leswaku hi “kuma vutlhari.” (Swivuriso 4:7) Hi nga byi kuma njhani?
5 Xo sungula, hi fanele hi chava Xikwembu. Swivuriso 9:10 yi ri: “Ku chava Yehovha i masungulo ya vutlhari [“i goza ro sungula ro kuma vutlhari,” The New English Bible].” Ku chava Xikwembu i masungulo ya vutlhari bya ntiyiso. Hikwalaho ka yini? Tsundzuka leswaku vutlhari byi katsa vuswikoti byo tirhisa vutivi hi ndlela leyi humelelaka. Ku chava Xikwembu a swi vuli ku rhurhumela emahlweni ka xona, kambe swi vula ku xi gandzela hikwalaho ka ku xi xixima ni ku xi tshemba. Ku chava koloko i kunene naswona ku nyika munhu matimba. Ku hi pfuna leswaku hi endla vutomi bya hina byi pfumelelana ni ku rhandza ka Xikwembu ni tindlela ta xona. A yi kona ndlela yo antswa ku tlula leyi, hikuva nkongomiso wa Xikwembu minkarhi hinkwayo wa va vuyerisa lava va wu landzelelaka.
6 Xa vumbirhi, hi fanele hi titsongahata. Loko munhu a nga titsongahati a nge byi kumi vutlhari bya Xikwembu. (Swivuriso 11:2) Hikwalaho ka yini? Loko hi titsongahata hi ta swi kota ku vona leswaku a hi na tona tinhlamulo ta swilo hinkwaswo, mavonelo ya hina a hi minkarhi hinkwayo ya nga kahle nileswaku hi fanele hi tiva ndlela leyi Yehovha a ti langutaka ha yona timhaka to karhi. Yehovha u kaneta “lava titlakusaka,” kambe u tiyimiserile ku nyika vutlhari eka lava va nga ni mbilu leyi titsongahataka.—Yakobo 4:6.
Leswaku hi va ni vutlhari bya Xikwembu, hi fanele hi tikarhata, hi byi lavisisa
7 Xilaveko xin’wana xa vunharhu i ku dyondza Rito ra Xikwembu leri tsariweke. Vutlhari bya Yehovha byi kumeka eRitweni ra yena. Loko hi lava vutlhari byebyo, hi fanele hi tikarhata, hi byi lavisisa. (Swivuriso 2:1-5) Xilaveko xa vumune i xikhongelo. Loko hi kombela vutlhari eka Xikwembu hi mbilu hinkwayo, xi ta hi nyika byona. (Yakobo 1:5) Xi ta swi hlamula swikhongelo swa hina swo kombela moya wa xona leswaku wu hi pfuna. Naswona moya wa xona wu nga hi pfuna leswaku hi kuma rifuwo leri nga eRitweni ra xona, leri nga hi pfunaka leswaku hi tlhantlha swiphiqo, hi papalata makhombo ni ku endla swiboho swa vutlhari.—Luka 11:13.
8. Loko hi ri ni vutlhari bya Xikwembu hakunene, swi ta vonaka njhani?
8 Hilaha hi swi xiyeke ha kona eka Ndzima 17, vutlhari bya Yehovha bya pfuna. Hikwalaho, loko hi ri ni vutlhari bya Xikwembu hakunene, swi ta vonaka eka ndlela leyi hi tikhomaka ha yona. Mudyondzisiwa Yakobo u hlamusele mihandzu ya vutlhari bya Xikwembu loko a tsale a ku: “Vutlhari lebyi humaka ehenhla xo sungula byi tengile, byi tlhela byi va ni ku rhula, ku anakanyela, ku tiyimisela ku yingisa, ku tala tintswalo ni mihandzu leyinene, a byi hambanisi vanhu hi xihlawuhlawu, a byi na vukanganyisi.” (Yakobo 3:17) Loko hi ri karhi hi kambisisa swikombiso leswi swa vutlhari bya Xikwembu ha xin’we-xin’we, hi nga ha tivutisa, ‘Xana vutlhari bya le henhla bya tirha eka mina?’
“Byi Tengile, Byi Tlhela Byi Va Ni Ku Rhula”
9. Ku tenga, xana swi vula yini, naswona ha yini ku tenga ku xaxametiwe tanihi mfanelo yo sungula ya vutlhari?
9 “Xo sungula byi tengile.” Ku tenga swi vula ku basa ni ku pfumala thyaka, ku nga ri ehandle ntsena kambe ni le ndzeni. Hi ku ya hi Bibele vutlhari byi fambisana ni mbilu, kambe vutlhari bya le tilweni a byi nge ngheni embilwini leyi thyakisiweke hi mianakanyo, ku navela ni minsusumeto leyo biha. (Swivuriso 2:10; Matewu 15:19, 20) Kambe loko mbilu ya hina yi tengile—hi mpimo lowu kotekaka eka vanhu lava nga hetisekangiki—hi ta “fularhela swo biha [hi] endla leswinene.” (Pisalema 37:27; Swivuriso 3:7) Xana a swi faneli leswi ku tenga ku xaxametiweke tanihi hi mfanelo yo sungula ya vutlhari? Phela loko hi nga basanga emahanyelweni ni le emoyeni, xana hi nga swi kotisa ku yini ku kombisa timfanelo tin’wana ta vutlhari bya le henhla?
10, 11. (a) Ha yini swi ri swa nkoka ku hanyisana ni van’wana hi ku rhula? (b) Loko u twa onge u khunguvanyise mugandzeri-kuloni, xana u nga swi kombisa njhani leswaku u lava ku endla ku rhula? (Nakambe vona nhlamuselo ya le hansi.)
10 “Byi tlhela byi va ni ku rhula.” Vutlhari bya le tilweni byi hi endla hi lwela ku hanyisana ni vanhu hi ku rhula, naswona lowu i mbhandzu wa moya wa Xikwembu. (Vagalatiya 5:22) Hi lwela ku papalata ku herisa ‘xiboho xa ku rhula’ lexi hlanganisaka vanhu va Yehovha. (Vaefesa 4:3) Hi tlhela hi endla leswi nga ematimbeni ya hina leswaku hi pfuxeta ku rhula loko ku va ni swiphiqo. Ha yini leswi swi ri swa nkoka? Bibele yi ri: “Yanani emahlweni . . . mi hanya hi ku rhula; kutani Xikwembu xa rirhandzu ni ku rhula xi ta va na n’wina.” (2 Vakorinto 13:11) Xikwembu xa ku rhula xi ta va na hina, ntsena loko hi ya emahlweni hi hanyisana hi ku rhula ni vanhu van’wana. Ndlela leyi hi khomaka vagandzeri-kulorhi ha yona, yi byi khumba hi ku kongoma vuxaka bya hina na Yehovha. Xana hi nga swi kombisa njhani leswaku hi vaendli va ku rhula? Xiya xikombiso lexi.
11 Xana u nga endla yini loko u vona onge u khunguvanyise mugandzeri-kuloni? Yesu u te: “Hikwalaho, loko u tisa nyiko ya wena ealitarini kutani u tsundzuka kwalaho leswaku ku ni mhaka leyi makwenu a ku hehlaka ha yona, siya nyiko ya wena kwalaho mahlweni ka alitari, u famba; u rhanga u ya endla ku rhula ni makwenu, kutani loko u vuya, u nyikela nyiko ya wena.” (Matewu 5:23, 24) U nga ha tirhisa ndzayo leyi hi ku ya eka makwenu. Hi xikongomelo xihi? Ku ya “endla ku rhula” na yena. * Leswaku u fikelela sweswo, swi nga ha lava leswaku u pfumela leswaku yena u khunguvanyekile, ku nga ri ku ya kaneta. Loko wo vulavula na yena hi xikongomelo xo endla ku rhula, naswona u tshama u ri ni langutelo rero swi ta olova leswaku xiphiqo xihi na xihi xi tlhantlhiwa, swi ta olova ku kombela ku rivaleriwa naswona swi ta olova ku rivalelana. Loko u ya endla ku rhula u kombisa leswaku u kongomisiwa hi vutlhari bya Xikwembu.
“Ku Anakanyela, Ku Tiyimisela Ku Yingisa”
12, 13. (a) Rito leri hundzuluxeriweke va ku, “ku anakanyela” eka Yakobo 3:17 ri vula yini? (b) Hi nga swi kombisa njhani leswaku ha anakanyela?
12 “Ku anakanyela.” Xana swi vula yini ku anakanyela? Hi ku ya hi swidyondzi swin’wana, rito ra Xigriki xo sungula, leri hundzuluxeriwaka va ku, “ku anakanyela” eka Yakobo 3:17 swa tika ku ri hundzuluxela. Vahundzuluxeri va tirhise marito yo tanihi lawa, “musa,” “ku lehisa mbilu,” na “ku anakanyela.” Hi ku kongoma, rito ra Xigriki ri vula “ku pfumelelana ni swiyimo.” Xana hi nga swi kombisa njhani leswaku vutlhari bya muxaka lowu bya tirha eka hina?
13 Vafilipiya 4:5 yi ri: “Ku anakanyela ka n’wina a ku tiviwe hi vanhu hinkwavo.” Vuhundzuluxeri byin’wana byi hlayeka hi ndlela leyi: “Vana ni ndhuma ya ku va la anakanyelaka.” (The New Testament in Modern English, hi J. B. Phillips) Xiya leswaku mhaka-nkulu a hi leswi hi tivonisaka xiswona; kambe xikulu hi leswi van’wana va hi vonisaka xiswona. Munhu la anakanyelaka a nga namarheli nawu ku tlula mpimo kumbe ku sindzisa leswaku swilo swi endliwa hi ndlela ya yena. Ematshan’weni ya sweswo, u tiyimisela ku yingisa van’wana, naswona loko swi fanela, u amukela leswi rhandziwaka hi vona. Nakambe u ni musa, a nga karihi loko a tirhisana ni van’wana. Leswi i swa nkoka eka Vakreste hinkwavo, kambe ngopfu-ngopfu eka vakulu. Musa wa rhandzeka, wu endla leswaku swi olova ku ya eka vakulu. (1 Vatesalonika 2:7, 8) Hinkwerhu hi fanele hi tivutisa, ‘Xana ndzi tiviwa ndzi ri munhu la anakanyelaka, la pfumelelanaka ni swiyimo ni la nga ni musa?’
14. Hi nga swi kombisa njhani leswaku hi ‘tiyimiserile ku yingisa’?
14 “Ku tiyimisela ku yingisa.” Rito ra Xigriki leri hundzuluxeriweke va ku “ku tiyimisela ku yingisa” a ku kona kun’wana laha ri kumekaka kona eMatsalweni ya Vukreste ya Xigriki. Hi ku ya hi xidyondzi xin’wana, rito leri “hakanyingi ri tirhisiwa eku leteleni ka masocha.” Ri vula “ku kuceteriwa hi ku olova” ni “ku titsongahata.” Loyi a lawuriwaka hi vutlharhi bya le henhla, u tiyimisela ku endla leswi Matsalwa ma vulaka swona. A nga tiviwi a ri loyi a tiendlelaka swiboho a tlhela a ala ku cinca loko ku ri ni xivangelo lexi lavaka leswaku a cinca swiboho swa yena. Ematshan’weni ya sweswo, a nga hlweli ku cinca loko a kombisiwa hi ku tirhisa Matsalwa leswaku u endle xihoxo kumbe leswaku u endle swiboho leswi hoxeke. Xana sweswo hi leswi van’wana va ku tivisaka xiswona?
“Ku Tala Tintswalo Ni Mihandzu Leyinene”
15. Xana tintswalo i yini, naswona ha yini swi fanela leswi “tintswalo” ni “mihandzu leyinene” swi patsiweke eka Yakobo 3:17?
15 “Ku tala tintswalo ni mihandzu leyinene.” * Tintswalo i xiphemu xa nkoka xa vutlharhi bya le henhla, hikuva vutlharhi byebyo ku vuriwa leswaku ‘byi tele tintswalo.’ Xiya leswaku “tintswalo” ni “mihandzu leyinene” swi patsiwile. Leswi swa fanela, hikuva eBibeleni, hakanyingi tintswalo ti kombisiwa hi ku endlela van’wana swo karhi, ntwela-vusiwana lowu susumetelaka munhu ku endlela van’wana leswinene. Buku yin’wana loko yi hlamusela tintswalo yi ri i “ku rila ni lava weriweke hi khombo ni ku ringeta ku va pfuna.” Hikwalaho, vutlharhi bya Xikwembu byi ni rirhandzu ni mintirho leyinene. Xana hi nga swi kombisa ku yini leswaku hi ni tintswalo?
16, 17. (a) Ku engetela eka ku rhandza ka hina Xikwembu, xana i yini lexi hi susumetelaka ku endla ntirho wo chumayela naswona ha yini? (b) Hi nga swi kombisa njhani leswaku hi ni tintswalo tonghasi?
16 Ndlela ya nkoka i ku byela van’wana mahungu lamanene ya Mfumo wa Xikwembu. I yini lexi hi susumetelaka leswaku hi endla ntirho lowu? Ngopfu-ngopfu hi leswi hi rhandzaka Xikwembu. Nakambe hi susumetiwa hi tintswalo, kumbe ku twela van’wana vusiwana. (Matewu 22:37-39) Namuntlha, vo tala va “vavisiwile ni ku tsalangana ku fana ni tinyimpfu leti nga riki na murisi.” (Matewu 9:36) Varisi va vukhongeri bya mavunwa va va honisile ni ku va pfala mahlo hi tlhelo ra moya. Hikwalaho, a va wu tivi nkongomiso wa vutlhari lowu kumekaka eRitweni ra Xikwembu kumbe mikateko leyi Mfumo wu nga ta yi tisa emisaveni ku nga ri khale. Xisweswo loko hi anakanyisisa hi swilaveko swa moya swa vanhu lava hi nga na vona, ntwela-vusiwana wa hina wu hi susumetela ku endla leswi nga ematimbeni ya hina leswaku hi va byela hi xikongomelo xa Yehovha xa rirhandzu.
17 Xana hi tihi tindlela tin’wana leti hi nga swi kombisaka ha tona leswaku hi ni tintswalo. Tsundzuka xifaniso xa Yesu xa Musamariya loyi a kumeke mufambi a etlele etlhelo ka ndlela, loyi a a tekeriwe swilo swa yena a tlhela a biwa. Hi ku susumetiwa hi ntwela-vusiwana Musamariya u ‘kombise tintswalo’ hi ku bohelela timbanga ta mufambi loyi ni ku n’wi khathalela. (Luka 10:29-37) Xana leswi a swi kombisi swona leswaku tintswalo ti katsa ku pfuna lava lavaka mpfuno? Bibele yi hi byela leswaku hi “endlel[a] hinkwavo leswi nga swinene, kambe ngopfu-ngopfu lava nga swin’we na hina eripfumelweni.” (Vagalatiya 6:10) Xiya swiyimo swin’wana leswi nga ha vaka kona. Mupfumeri-kulorhi loyi a dyuhaleke, a nga ha lava ku rhwariwa a yisiwa eminhlanganweni ya Vukreste. Noni leyi nga evandlheni yi nga ha lava ku lunghiseriwa swo karhi ekaya. (Yakobo 1:27) Munhu loyi a heleke matimba a nga ha lava ku khutaziwa hi “rito lerinene.” (Swivuriso 12:25) Loko hi kombisa tintswalo hi tindlela teto, hi nyikela vumbhoni bya leswaku vutlhari bya le henhla bya tirha eka hina.
“A Byi Hambanisi Vanhu Hi Xihlawuhlawu, A Byi Na Vukanganyisi”
18. Loko hi kongomisiwa hi vutlharhi bya le henhla, xana hi fanele hi lwela ku tsuvula yini etimbilwini ta hina, naswona ha yini?
18 “A byi hambanisi vanhu hi xihlawuhlawu.” Vutlhari bya Xikwembu a byi na xihlawuhlawu kumbe vutiko. Loko hi kongomisiwa hi vutlhari byebyo, hi ta tiyimisela ku tsuvula mukhuva wihi ni wihi wa ku ya hi nghohe etimbilwini ta hina. (Yakobo 2:9) A hi nge kombisi malwandla ya hina eka vanhu vo karhi hikwalaho ka dyondzo, timali kumbe vutihlamuleri bya vona bya le vandlheni; naswona a hi nge va tekeli ehansi vagandzeri-kulorhi hambiloko va vonaka va nga nyawuli. Loko Yehovha a va kombisa rirhandzu ra yena, na hina hi fanele hi va languta va ri lava faneriwaka hi rirhandzu ra hina.
19, 20. (a) Rito ra Xigriki leri hundzuluxeriwaka va ku “vukanganyisi” ri vula yini? (b) Xana hi nga xi kombisa njhani “xinakulobye xa vumakwerhu lexi nga riki na vukanganyisi,” naswona ha yini leswi swi ri swa nkoka?
19 “A byi na vukanganyisi.” Rito ra Xigriki leri nge “vukanganyisi” ri nga ha vula “mutlangi la tlangaka xiphemu xo karhi.” Eminkarhini ya khale, vatlangi va Magriki ni Varhoma a va ambala swipfala-nghohe loko va ri karhi va tlanga. Hikwalaho, rito ra Xigriki leri nge “vukanganyisi” a ri tirhisiwa eka munhu loyi a titumbetaka, kumbe la nga ni vuxisi. Xikombiso lexi xa vutlhari bya Xikwembu a xi fanelanga xi khumba ntsena ndlela leyi hi khomaka vagandzeri-kulorhi ha yona, kambe ni ndlela leyi hi titwaka ha yona ha vona.
20 Muapostola Petro u vule leswaku mihandzu ya “ku yingisa ntiyiso” yi fanele yi va “xinakulobye xa vumakwerhu lexi nga riki na vukanganyisi.” (1 Petro 1:22) Ina, rirhandzu leri hi rhandzaka vamakwerhu ha rona a ri fanelanga ri ri ro lava ku voniwa. A hi ambali swipfala-nghohe kumbe hi tiendlisa leswaku hi ta kanganyisa van’wana. Rirhandzu ra hina ri fanele ri va ra xiviri, ri huma embilwini. Loko hi endla tano, vapfumeri-kulorhi na vona va ta hi rhandza, hikuva va ta va va swi vona leswaku a hi na vukanganyisi. Vutshembeki byo tano byi endla leswaku vuxaka byi va byinene exikarhi ka Vakreste, naswona byi endla leswaku ku va ni moya wa ku tshembana evandlheni.
“Hlayisa Vutlhari Lebyi Pfunaka”
21, 22. (a) I yini leswi endleke leswaku Solomoni a tsandzeka ku hlayisa vutlhari? (b) Xana hi nga byi hlayisa njhani vutlhari, naswona hi ta vuyeriwa njhani?
21 Vutlhari bya Xikwembu i nyiko leyi humaka eka Yehovha, leyi hi faneleke hi yi hlayisa. Solomoni u te: “N’wananga, . . . hlayisa vutlhari lebyi pfunaka ni vuswikoti byo ehleketa.” (Swivuriso 3:21) Khombo ra kona, Solomoni hi byakwe u tsandzekile ku byi hlayisa. Ku yingisa hi kona ntsena a ku n’wi endla a tshama a tlharihile. Kambe eku heteleleni, vasati va yena vambe va hambukise mbilu yakwe evugandzerini bya Yehovha lebyo tenga. (1 Tihosi 11:1-8) Leswi endlekeke eka Solomoni swi kombisa leswaku vutivi a byi pfuni nchumu loko hi nga byi tirhisi kahle.
22 Hi nga byi hlayisa njhani vutlhari lebyi pfunaka? Leswi a hi nge swi endli ntsena hi ku hamba hi hlaya Bibele ni tibuku leti sekeriweke eBibeleni leti humaka eka “hlonga ro tshembeka ni ro tlhariha,” kambe hi fanele hi tlhela hi lwela ku tirhisa leswi hi swi dyondzaka. (Matewu 24:45) I swa nkoka swinene leswaku hi tirhisa vutlharhi bya Xikwembu. Swi ta endla leswaku hi hanya vutomi byo antswa sweswi. Swi hi endla leswaku hi “khomelela swinene evuton’wini bya xiviri”—ku nga vutomi emisaveni leyintshwa ya Xikwembu. (1 Timotiya 6:19) Ku tlula kwalaho, ku hlakulela vutlhari bya le henhla, swi hi tshineta swinene eka xihlovo xa vutlhari hinkwabyo, ku nga Yehovha Xikwembu.
^ ndzim. 1 Hi ku ya hi 1 Tihosi 3:16 vavasati lava vambirhi a va ri tinghwavava. Insight on the Scriptures yi ri: “Vavasati lava a va ri tinghwavava, kambe a ku nga ri ntirho wa vona, ha vambirhi a va endle vumbhisa, swi nga ha endleka vavasati lava a va ri Vayuda kumbe a va ri va rixaka rimbe.”—Leyi kandziyisiweke hi Timbhoni ta Yehovha.
^ ndzim. 11 Xiga xa Xigriki lexi hundzuluxeriwaka va ku “ku endla ku rhula” xi huma eka riendli leri vulaka “‘ku cinca, ku cincana,’ ku nga marito lawa rito ‘ku rivalelana’ ri humaka eka wona.” Kutani pakani ya wena i ku cinca, ku susa rivengo, loko swi koteka, embilwini ya loyi a khunguvanyisiweke.—Varhoma 12:18.
^ ndzim. 15 Vuhundzuluxeri byin’wana byi ri i “ntwela-vusiwana ni mintirho leyinene.”—A Translation in the Language of the People, hi Charles B. Williams.


text:
Xingheniso Xa Xiyenge 7
Xiyenge lexi xi vulavula hi matimu ya Hosi Sawulo na Hosi Davhida, lawa ma tekeke malembe ya kwalomu ka 80. Eku sunguleni, Sawulo a a titsongahata a tlhela a chava Xikwembu kambe u hatlise a cinca a nga ha yingisi milawu ya Yehovha. Kutani Yehovha u n’wi tshikile naswona hi ku famba ka nkarhi u byele Samuwele leswaku a tota Davhida leswaku a va hosi leyi nga ta landzela eIsrayele. Sawulo loyi a a ri ni mavondzo u ringete ko tala ku dlaya Davhida kambe Davhida a nga rihiselanga. Yonathani n’wana wa Sawulo, a a swi tiva leswaku Davhida u hlawuriwe hi Yehovha kutani a a tshembeka eka Davhida. Davhida u endle swidyoho leswikulu kambe a nga si tshama a ala ndzayo ya Yehovha. Loko u ri mutswari, pfuna n’wana wa wena leswaku a vona nkoka wo landzela nkongomiso wa Xikwembu mikarhi hinkwayo.
EKA XIYENGE LEXI
Hosi Yo Sungula Ya Israyele
Xikwembu xi nyike Vaisrayele vaavanyisi leswaku va va rhangela. Samuwele u tote Sawulo tanihi hosi yo sungula, kambe Yehovha u tshike Sawulo. Ha yini?
Davhida Na Goliyadi
Yehovha u hlawula Davhida leswaku a va hosi leyi landzelaka ya Israyele, naswona u swi kombisa hi swiendlo leswaku wa faneleka
Davhida Na Sawulo
Hikwalaho ka yini Sawulo a a venga Davhida, naswona Davhida u angule njhani?
Yonathani A A Tshembekile A Tlhela A Va Ni Xivindzi
N’wana wa hosi u ve munghana lonkulu wa Davhida.
Xidyoho Xa Hosi Davhida
Xiboho xo biha lexi tisaka maxangu.


text:
Mukriste ndi mini?
Mbudziso: Mukriste ndi mini?
Phindulo: Thalusamaipfi i ṱalusa Mukriste sa "muthu ane a tenda kha Yesu sa Kristo kana vhurereli ho thewaho kha pfunzo dza Yesu.” Naho yeneyi i mbuno, u fana na dziṅwe ṱhalusamaipfi, a i ṱalusi nga vhuḓalo zwine Bivhili ya zwi amba nga ha u vha Mukriste. Ipfi "Mukriste" ḽo shumiswa luraru kha Thesitamende Ntswa (Mishumo 11:26; 26:28; 1 Petro 4:16). Vhatevheli vha Yesu Kristo vho thoma u vhidzwa "Vhakriste" ngei Antiokio (Mishumo 11:26) nga ṅwambo wa vhuḓifari havho, mushumo, na nḓila ye vha vha vha tshi amba ngayo zwo vha zwi tshi fana na zwa Kristo. Ipfi "Mukriste" nga lwa thevhedzaipfi ḽi amba, "u vha muraḓo wa tshigwada tsha Kristo" kana "mutevheli wa Kristo."
Zwi pfisaho vhuṱungu ndi uri u ya nga tshifhinga, ipfi "Mukriste" a ḽo ngo tsha vha na ndeme nahone kanzhi ḽi shumiswa kanzhi kha muthu ane a vha kha vhuṅwe vhurereli kana ane a ḓifara zwavhuḓi fhedzi ane a vha kana ane a si vhe mutevheli wa Yesu Kristo. Vhathu vhanzhi vhane vha sa tende na u fulufhela Yesu Kristo vha ḓidzhia vhe Vhakriste nga ṅwambo wa uri vha a ya kerekeni kna vha dzula na vhathu vhane vha vha "Vhakriste." Fhedzi u ya kerekeni, u thusa vhashai, kana u vha muthu o lugaho a zwi ni iti Mukriste. U ya kerekeni a zwi ni iti Mukriste u fana na muthu ane a ya garadzhi zwi sa mu iti muḓivhadzigoloi. U vha muraḓo wa kereke, u ya tshumeloni tshifhinga tshoṱhe, na u ita mishumo ya kereke a zwi ni iti Mukriste.
Bivhili i funza uri mishumo yavhuḓi ine ra i ita a i sumbedzi uri ri ḓo ṱanganedzwa nga Mudzimu. Tito 3:5 i ri, “Ho ngo ri tshidzela mishumo ya u lugani ye riṋe ra i ita, o ri tshidza nge a ri khathutshela. O ri tshidza nga u ri ṱambisa maḓi a u bebwa hafhu, na a u ri ita vhaswa nga Muya-mukhethwa.” Nga zwenezwo, Mukriste ndi muthu o bebwaho hafhu nga Mudzimu (Yohane 3:3; Yohane 3:7; 1 Petro 1:23) nahone u na lutendo na u fulufhela kha Yesu Kristo. Vha-Efesa 2:8 i ri vhudza uri ndi “…nga tshilidzi, zwi tshi bva u tendani, a no ngo tou ḓi-ita, no tou fhiwa nga Mudzimu.”
Mukriste wa vhukuma ndi muthu ane a vha na lutendo na u vha na fulufhelo kha muthu na mishumo ya Yesu Kristo, u katela na lufu Lwawe kha tshifhambano u itela u lifha zwivhi zwashu na u vuswa Hawe nga ḓuvha ḽa vhuraru. Yohane 1:12 i ri vhudza uri “Hone, vhoṱhe vho mu ṱanganedzahoa vha ṋea maanḓa a u vha vhana vha Mudzimu; ndi avho vho tendaho kha dzina ḽawe.” Luswayo lwa Mukriste wa ngoho ndi u funa vhaṅwe na u thetshelewsa Ipfi ḽa Mudzimu (1 Yohane 2:4, 10). Mukriste wa ngoho ndi ṅwana wa Mudzimu, ndi muraḓo wa muṱa wa Mudzimu, na we a ṋewa vhutshilo vhuswa nga Yesu Kristo.
Naa no no ita phetho nga ha Kristo nga ṅwambo wa zwe na zwi vhala afha? Arali zwo ralo, nga khumbelo puṱedzani bathini i re afho fhasi ine ya ri "Ndo ṱanganedza Kristo ṋamusi".
Vhuyelelani kha siaṱari ḽa Tshivenḓa
Mukriste ndi mini?


text:
Dyondzisa Vana Va Wena
“U Hambete A Namarhela Yehovha”
XANA u tshame u byeriwa leswaku u namarhela nchumu wo karhi?— * Vatswari ni vadyondzisi va nga ha byela vana leswaku va namarhela tidyondzo ta vona. Leswi swi vula leswaku va fanele va ti teka ti ri ta nkoka. Hi lava ku vulavula hi munhu loyi Bibele yi vulaka leswaku u “hambete a namarhela Yehovha,” ku nga Xikwembu xa ntiyiso. Vito ra munhu yoloye i Hezekiya. A hi voneni leswi hi nga swi dyondzaka eka xikombiso xakwe.
Loko a ha ri ntsongo, Hezekiya a a dya mbitsi a xeva hi nhlomulo. Tata wakwe Akazi, loyi a ri hosi ya Yuda u tshike ku tirhela Yehovha. Akazi u sungule ku gandzela swikwembu swa hava loko Hezekiya a ha ri mufana. Akazi u tlhele a dlaya un’wana wa vana vakwe—makwavo wa Hezekiya—kutani a n’wi nyikela tanihi xitlhavelo eka xikwembu lexi a a xi gandzela!
Hambileswi Akazi a yeke emahlweni a ri karhi a endla swilo swo biha, Hezekiya u hambete a yingisa Yehovha. Xana u anakanya leswaku a swi n’wi tikela ku endla tano?— Swi fanele swi n’wi tikerile. Kambe Hezekiya a nga lahlanga thawula! A hi voneni leswaku u swi kotise ku yini ku namarhela Yehovha ni leswaku hina hi nga swi kotisa ku yini.
Hezekiya u dyondze hi vanhu van’wana lava namarheleke Yehovha. Davhida a ku ri un’wana wa vanhu volavo lava endleke tano. Hambileswi Davhida a hanyeke eka madzana ya malembe emahlweni ko va Hezekiya a velekiwa, Hezekiya u kote ku dyondza ha yena eMatsalweni. Davhida u tsale a ku: “Loko tatana na manana vo ndzi tshika, Yehovha u ta ndzi teka.”
Xana wa swi vona leswaku i yini lexi pfuneke Davhida leswaku a yingisa Yehovha?— I ripfumelo rakwe! Davhida a a tiyiseka leswaku loko a yingisa, Yehovha a a ta n’wi pfuna. Davhida a a nga swi kanakani sweswo! Hakunene, ku va Hezekiya a anakanyisise hi Davhida swi n’wi pfune leswaku a namarhela Yehovha hi ku va a N’wi yingisa. Na wena u nga tiyiseka leswaku Yehovha u ta ku pfuna loko u n’wi namarhela hi ku va u n’wi yingisa.
Kambe ku vuriwa yini loko tata wa wena kumbe mana wa wena a nga gandzeli Yehovha?— Xikwembu xi vula leswaku vana va fanele va yingisa vatswari va vona. Kutani na wena u fanele u yingisa vatswari va wena. Hambiswiritano, loko vatswari va wena va ku byela leswaku u endla swilo leswi Xikwembu xi vulaka leswaku u nga swi endli, u nga ha va hlamusela leswaku ha yini u nga taka u nga swi koti ku swi endla. A wu fanelanga u hemba, u yiva kumbe u endla nchumu wun’wana ni wun’wana wo biha lowu Xikwembu xi vulaka leswaku wu bihile, ku nga khathariseki leswaku i mani loyi a ku byelaka leswaku u wu endla. U endla kahle loko u yingisa Xikwembu!
Ku ni swikombiso leswinene leswi hi nga swi tekelelaka. Hezekiya a nga tekelelanga xikombiso xa Davhida ntsena, kambe u tlhele a tekelela xikombiso xa kokwa wakwe Yohatama. Hambileswi Yohatama a feke Hezekiya a nga si velekiwa, Hezekiya u swi kotile ku dyondza ha yena, hilaha na hina hi nga dyondzaka hakona eTibibeleni ta hina namuntlha. Xana u nga tsundzuka swikombiso swin’wana leswinene leswi hi nga swi tekelelaka?—
I ntiyiso leswaku eBibeleni u nga hlaya hi swihoxo swin’wana leswi Hezekiya, Davhida, Yohatama ni vanhu van’wana lava nga hetisekangiki va swi endleke. Kambe vanhu volavo a va rhandza Yehovha, va pfumele swihoxo swa vona kutani va ringeta ku endla leswi nga swinene. Tsundzuka leswaku i Yesu, N’wana wa Xikwembu ntsena loyi a a hetisekile. A hi dyondzeni ha yena kutani hi ringeta ku tekelela xikombiso xakwe.
Hlaya matsalwa lawa eBibeleni ya wena
^ ndzim. 3 Loko u hlayela n’wana, mfungho lowu wu endleriwe ku ku tsundzuxa leswaku u yima, kutani u rindzela leswaku a hlamula xivutiso xa kona.


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Zakariya 11:1-17
11 “Pfula tinyangwa ta wena, Wena Lebanoni,+ leswaku ndzilo wu lovisa exikarhi ka mikedari ya wena.+2 Rila, Wena murhi wa yunipa, hikuva mukedari wu wile; hikuva leyikulukumba yi tekiwile!+ Rilani, n’wina mirhi leyikulu ngopfu ya Baxani, hikuva khwati leri ri nga nghenekiki ri wile!+3 Yingisani! Ku ni ku rila ka varisi,+ hikuva vukulukumba bya vona byi tekiwile.+ Yingisani! Ku ni ku vomba ka swinghalana swa ntshiva, hikuva makhwati lamakulu ya le kusuhi na Yordani ma tekiwile.+4 “Yehovha Xikwembu xa mina u te, ‘Risa ntlhambi lowu wu nga ta dlayiwa,+5 vaxavi va wona va hambeta va wu dlaya+ kambe a va voniwi nandzu.+ Lava va wu xavisaka+ va ri: “Onge Yehovha a nga dzunisiwa, kasi mina ndzi ta kuma rifuwo.”+ Varisi va wona a va wu kombi ntsetselelo.’+6 “‘Hikuva a ndzi nge he va tsetseleli vaaki va tiko leri,’+ ku vula Yehovha. ‘Kutani waswivo, ndzi endla leswaku vanhu, un’wana ni un’wana wa vona a ti kuma a ri evokweni ra nakulobye+ ni le vokweni ra hosi yakwe;+ kunene va ta pfotlosela tiko, kutani a ndzi nge va kutsuli evokweni ra vona.’”+7 Ndzi ye emahlweni ndzi mi risela ntlhambi+ lowu wu nga ta dlayiwa,+ N’wina lava va xanisekaka va ntlhambi.+ Hikwalaho ndzi teke tinhonga timbirhi.+ Yin’wana ndzi yi vitane Vunene,+ leyin’wana ndzi yi vitane Nhlangano,+ kutani ndzi risa ntlhambi.8 Eku heteleleni ndzi herise varisi vanharhu hi n’hweti yin’we ya ku rhendzeleka ka n’weti,+ hikuva moya-xiviri a wu va helela mbilu hakatsongo-tsongo,+ ni moya-xiviri wa vona a wu ndzi nyenya.9 Eku heteleleni ndzi te: “A ndzi nge tshameli ku mi risa.+ Loyi a faka, a a fe. Loyi a herisiwaka, a a herisiwe.+ Loko ku ri lava va seleke, un’wana ni un’wana wa vona a a lovise nyama ya nakulobye.”+10 Hiloko ndzi teka nhonga ya mina Vunene,+ ndzi yi tsemelela,+ leswaku ndzi tlula ntwanano wa mina lowu ndzi wu endleke ni vanhu hinkwavo.+11 Kutani wu tluriwa esikwini rero, lava va xanisekaka va ntlhambi+ lava a va ndzi langutile+ va swi tiva hi ndlela leyi leswaku a ku ri rito ra Yehovha.12 Kutani ndzi ku eka vona: “Loko swi ri swinene ematihlweni ya n’wina,+ ndzi nyikeni hakelo ya mina; kambe loko swi nga ri tano, tshikani.” Hiloko va humesa hakelo ya mina, swiphemu swa silivhere swa 30.+13 Hiloko Yehovha a ku eka mina: “Swi hoxe evuhlayiselweni bya xuma+—mpimo lowukulu lowu ndzi pimiweke ha wona hi ku ya hi langutelo ra vona.”+ Hikwalaho ndzi teka swiphemu swa silivhere swa 30, ndzi swi hoxa evuhlayiselweni bya xuma endlwini ya Yehovha.+14 Kutani ndzi tsemelela nhonga ya mina ya vumbirhi, Nhlangano,+ leswaku ndzi tshova xinakulobye+ exikarhi ka Yuda na Israyele.+15 Yehovha a ya emahlweni a ku eka mina: “Teka switirho swa murisi la nga pfuniki nchumu.+16 Hikuva, waswivo, ndzi veka murisi etikweni.+ Tinyimpfu leti ti herisiwaka a nge vi na mhaka na tona.+ Leyitsongo a nge fambi a yi lava, nyimpfu leyi tshovekeke a nge yi tshunguli.+ Leyi yi tiyimelaka a nge yi nyiki swakudya, nyama ya leyo nona u ta yi dya,+ u ta kwamula masondzo ya tinyimpfu.+17 Khombo eka murisi+ wa mina la nga pfuniki nchumu, loyi a siyaka ntlhambi!+ Banga ri ta va evokweni rakwe ni le tihlweni rakwe ra xinene. Kunene voko ra yena ri ta oma,+ kunene tihlo ra yena ra xinene ri ta tsana.”


text:
LESWI HI SWI DYONDZAKA EBIBELENI | SWIVURISO 27–31
Bibele Yi Hlamusela Ndlela Leyi Nsati La Fanelekaka A Nga Ha Yona
Swivuriso ndzima 31 yi ni rungula ra nkoka swinene leri Hosi Lemuwele a byeriweke rona hi mana wakwe. Ndzayo ya mana wakwe yi n’wi dyondzise leswi a faneleke a swi languta eka nsati la fanelekaka.
Nsati la fanelekaka wa tshembeka
U ringanyeta hi vutlhari loko ku endliwa swiboho swa ndyangu kambe a ri karhi a tiveka ehansi ka vunhloko bya nuna wakwe
Nuna wakwe wa n’wi tshemba leswaku u ta endla swiboho leswinene, a nga sindzisi leswaku minkarhi hinkwayo a lava mpfumelelo wakwe
Nsati la fanelekaka u tirha hi matimba
Wa ringanisela naswona u hanya vutomi byo olova leswaku ndyangu wakwe wu ambala kahle, wu languteka ni ku tlhela wu va ni swakudya leswi eneleke nkarhi hinkwawo
U tirha hi matimba naswona u khathalela ndyangu wakwe nkarhi hinkwawo
Nsati la fanelekaka u ni vuxaka lebyinene ni Xikwembu
U xixima Xikwembu naswona u tikarhatela ku va ni vuxaka lebyinene na xona


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
1 Samuwele 31:1-13
31 Vafilisita a va lwa na Israyele,+ kutani vavanuna va Israyele va baleka va suka emahlweni ka Vafilisita, va hambeta va wa va dlayiwile+ eNtshaveni ya Gilbowa.+2 Vafilisita va tshinela ekusuhi ngopfu na Sawulo ni vana vakwe; eku heteleleni Vafilisita va dlaya Yonathani+ na Abinadaba+ na Maliki-xuwa,+ vana va Sawulo.3 Ku lwa ku tikela Sawulo, eku heteleleni vacopi ni vavanuna va vurha va n’wi kuma, kutani vacopi va n’wi vavisa ngopfu.+4 Hiloko Sawulo a byela murhwali wa swihlomo swakwe swa nyimpi a ku: “Hlomula banga+ ra wena u ndzi tlhava hi rona, leswaku vavanuna lava va nga yimbangiki+ va nga fiki kunene va ndzi tlhava, va ndzi khoma hi tihanyi.” Murhwali wa swihlomo swakwe swa nyimpi a a nga swi lavi,+ hikuva a a chava ngopfu. Kutani Sawulo a teka banga a wela ehenhla ka rona.+5 Loko murhwali wa swihlomo swakwe swa nyimpi a vona leswaku Sawulo u file,+ hiloko na yena a wela ehenhla ka banga rakwe a fa swin’we na yena.+6 Hikwalaho Sawulo ni vana vakwe vanharhu ni murhwali wa swihlomo swakwe swa nyimpi, hambi ku ri vavanuna vakwe hinkwavo, va fa hinkwavo esikwini rero.+7 Loko vavanuna va Israyele lava a va ri exifundzheni xa rivala ra le hansi ni lava a va ri exifundzheni xa Yordani va vona leswaku vavanuna va Israyele va balekile, nileswaku Sawulo ni vana vakwe va file, hiloko va sungula ku siya miti va baleka,+ endzhaku ka sweswo Vafilisita va fika va tshama eka yona.+8 Esikwini leri tlhandlamaka, loko Vafilisita va fika ku ta hluvula lava va dlayiweke,+ va kume Sawulo ni vana vakwe vanharhu va wile eNtshaveni ya Gilbowa.+9 Va tsema nhloko+ yakwe va n’wi hluvula swihlomo swakwe swa nyimpi naswona va rhumela rito etikweni ra Vafilisita hinkwaro leswaku ku tivisiwa+ tindlu ta swifaniso swa vona swa hava,+ ni vanhu.10 Eku heteleleni va veka swihlomo swakwe swa nyimpi+ endlwini ya swifaniso swa Axitoreti,+ ntsumbu wakwe va wu bohelela erirhangwini ra Beta-xani.+11 Malunghana na yena, vaaki va le Yabexe-giliyadi+ va twa leswi Vafilisita va swi endleke eka Sawulo.12 Hi ku hatlisa vavanuna hinkwavo va vurhena va suka va yima va famba vusiku hinkwabyo kutani va teka ntsumbu wa Sawulo ni mintsumbu ya vana vakwe yi suka erirhangwini ra Beta-xani va fika eYabexe va yi hisela kona.+13 Kutani va teka marhambu+ ya vona va ma lahla+ ehansi ka murhi wa mutamarisiki+ eYabexe, va titsona swakudya masiku ya nkombo.+


text:
MAHANYELO YA VAKRESTE
Hanyela Ku Dzunisa Yehovha!
Vutomi i nyiko ya risima swinene. Ndlela leyi hi hanyaka ha yona siku ni siku yi kombisa ndlela leyi hi byi tekaka ha yona. Tanihi Timbhoni ta Yehovha hi tikarhatela ku tirhisa vuswikoti bya hina leswaku hi dzunisa Yehovha ni ku n’wi vangamisa hi leswi a nga Munyiki wa Vutomi. (Ps 36:9; Nhl 4:11) Hambiswiritano, swiphiqo leswi hi langutanaka na swona siku ni siku emisaveni leyi yo homboloka swi nga ha tsanisa vuxaka bya hina na yena. (Mr 4:18, 19) Un’wana ni un’wana u fanele a ti vutisa leswi: ‘Xana ndzi nyika Yehovha leswi nga swinene? (Hs 14:2) Xana ntirho wa mina wu yi khumba njhani ndlela leyi ndzi tirhelaka Yehovha ha yona? Hi tihi tipakani ta mina to tirhela Yehovha? Xana ndzi nga katseka njhani hi xitalo entirhweni wa nsimu? Loko u fanele u endla ku cinca ko karhi, khongela eka Yehovha leswaku a ku pfuna u endla tano. A swi kanakanisi leswaku ku dzunisa Yehovha siku ni siku swi ta endla leswaku u eneriseka ni ku tlhela u tsaka.—Ps 61:8.
HLALELANI VHIDIYO LEYI NGE TIRHISA VUSWIKOTI BYA WENA LESWAKU U TIRHELA YEHOVHA KUTANI MI HLAMULA SWIVUTISO LESWI LANDZELAKA:
Ha yini ku nga ri vutlhari ku tirhisa vuswikoti bya wena eka misava ya Sathana? (1Yh 2:17)
Hi yihi mikateko leyi kumiwaka hi lava nyikaka Yehovha leswi nga swinene?
Ndzi nga tirhisa vuswikoti bya mina hi ndlela yihi eka mintirho yo kwetsima ya Yehovha?


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Ezra 6:1-22
6 Hi wona nkarhi wolowo lowu Dariyosi lowa hosi a humeseke xileriso, leswaku va kambisisa endlwini ya tirhekhodo+ ta xuma leti vekiweke eBabilona.2 Kutani aEkibatana, endhawini leyi tiyisiweke leyi nga emugangeni lowu nga ehansi ka vulawuri bya Meda,+ ku kumeke buku-nsongwa, naswona a ku tsariwe swiletelo mayelana ni mhaka leyi endzeni ka yona:3 “Hi lembe ro sungula ra Korexe lowa hosi,+ Korexe lowa hosi u humese xileriso malunghana ni yindlu ya Xikwembu eYerusalema: A ku pfuxiwe yindlu yi va ndhawu leyi va nga ta nyikela switlhavelo eka yona,+ naswona masungulo ya yona ma fanele ma tiya, ku leha ka yona ku va swisungunu swa 60, ku anama ka yona ku va swisungunu swa 60,+4 ni maribye lama tlhandlakaneke ma va tinxaxa tinharhu, ma khunguluxeriwe+ endhawini ya wona ni nyandza yin’we ya mintsandza;+ naswona xuma a xi hume endlwini ya hosi.+5 Swibya swa nsuku ni swa silivhere+ swa yindlu ya Xikwembu leswi Nebukadnetsara+ a swi tekeke etempeleni leyi a yi ri eYerusalema a swi tisa eBabilona, a swi tlheriseriwe, leswaku swi ya fika etempeleni leyi yi nga eYerusalema endhawini ya swona, swi vekiwa endlwini ya Xikwembu.+6 “Sweswi Tatenayi+ ndhuna-nkulu leyi nga entsungeni wa Nambu,+ Xetha-bozenayi+ ni vanghana va vona, tindhuna+ ta xiyimo xa le hansi leti ti nga entsungeni wa Nambu, vanani ekule na swona.+7 Mi nga kavanyeti ntirho wa yindlu ya Xikwembu.+ Ndhuna-nkulu ya Vayuda ni vakulukumba va Vayuda va ta pfuxa yindlu ya Xikwembu endhawini ya yona.8 Naswona mina ndzi mi lerisile+ leswi mi nga ta swi endla hi vakulukumba lava va Vayuda, eku pfuxeni ka yindlu yoleyo ya Xikwembu; kutani evuhlayiselweni bya xuma bya le vuhosini+ bya xibalo entsungeni wa Nambu, xuma xa kona xi ta nyikiwa+ vavanuna lava va tiyeke emirini hi ku hatlisa.+9 Leswi swi lavekaka, i swinkunzana+ ni makhuna+ ni swinyimpfana+ swa magandzelo yo hisiwa ma ya eka Xikwembu xa matilo, koroni,+ munyu,+ vhinyo,+ mafurha,+ hilaha vaprista lava va nga eYerusalema va vulaka hakona, kunene a swi nyikeriwe siku ni siku;10 leswaku va hambeta+ va nyikela magandzelo yo rhulisa mbilu+ eka Xikwembu xa matilo ni ku khongelela vutomi bya hosi ni vana va yona.+11 Ndzi humese xileriso, leswaku mani na mani loyi a tlulaka+ xileriso lexi xa nawu, ku ta hlomuriwa ntsandza+ endlwini yakwe, naswona u ta beleriwa+ eka wona, yindlu yakwe yi ta hundzuka xihambukelo hikwalaho ka sweswo.+12 Onge Xikwembu lexi xi endleke leswaku vito+ ra xona ri tshama kwalaho xi nga hlula hosi yin’wana ni yin’wana leyi tshambulutaka voko ra yona leswaku yi tlula xileriso lexi ni ku lovisa+ yindlu yoleyo ya Xikwembu, leyi yi nga eYerusalema. Mina Dariyosi, ndzi humesa xileriso lexi. A swi endliwe hi ku hatlisa.”13 Tatenayi ndhuna-nkulu leyi nga entsungeni wa Nambu,+ Xetha-bozenayi+ ni vanghana va vona, hilaha Dariyosi lowa hosi a rhumeleke rito hakona, va endla tano hi ku hatlisa.14 Kutani vakulukumba+ va Vayuda a va aka+ ni ku endla nhluvuko hi ku landza ku profeta ka Hagayi+ lowa muprofeta na Zakariya+ ntukulu wa Ido,+ kutani va yi aka va yi heta hi ku landza xileriso xa Xikwembu xa Israyele+ ni hi ku landza xileriso xa Korexe+ na Dariyosi+ na Atazekiseki+ lowa hosi ya Peresiya.15 Kutani va heta yindlu leyi hi siku ra vunharhu ra n’hweti ya ku rhendzeleka ka n’weti leyi vuriwaka Adhara,+ hileswaku, hi lembe ra vutsevu ra ku fuma ka Dariyosi lowa hosi.16 Kutani vana va Israyele, vaprista ni Valevhi+ ni hinkwavo lava eku sunguleni a va ri evukhumbini,+ va khangula+ yindlu leyi ya Xikwembu hi ku tsaka.17 Hiloko va nyikela tinkunzi ta 100 eku khanguriweni ka yindlu leyi ya Xikwembu, makhuna ya 200, swinyimpfana swa 400, ni swiphongo swa 12, swi va magandzelo ya swidyoho eka vana va tiko hinkwaro ra Israyele, ku ringana ni nhlayo ya tinyimba ta Israyele.+18 Kutani va hlawula vaprista emintlaweni ya vona ni Valevhi emintlaweni+ ya vona, leswaku va endla ntirho wa Xikwembu lowu a wu ri eYerusalema, hi ku landza leswi lerisiweke ebukwini ya Muxe.+19 Kutani lava a va ri evukhumbini eku sunguleni va endla paseka+ hi siku ra vu-14 ra n’hweti yo sungula.+20 Leswi vaprista ni Valevhi va tibasiseke+ va ri ntlawa wun’we, hinkwavo ka vona a va basile, kutani va tlhava xitlhavelo xa paseka+ xa hinkwavo lava a va ri evukhumbini eku sunguleni ni vamakwavo ni vaprista.21 Kutani vana va Israyele lava va vuyeke eVukhumbini va dya,+ ku katsa ni un’wana ni un’wana la tshikeke thyaka+ ra vanhu va tiko rero, a tihlanganisa na vona, a lavisisa Yehovha Xikwembu xa Israyele.+22 Kutani va famba va ya endla nkhuvo wa swinkwa leswo-ke-comela+ masiku ya nkombo hi ku tsaka; hikuva Yehovha u va vangele ku tsaka, naswona u hundzuluxele+ mbilu ya hosi ya Asiriya eka vona leswaku yi tiyisa mavoko ya vona entirhweni wa yindlu ya Xikwembu xa ntiyiso, Xikwembu xa Israyele.


text:
Topseller
Xikar High Performance Set
Inhalt: 1x Turrim 1x Spark Plug Bohrer-11mm (Spark Plug = Zündkerze)
CHF 127.20 * CHF 159.00 *
Xikar Axia Red Xikar Tech Xikar Xikar Xikar ELX Xikar Ultra Xikar Cutter - Xikar Pulsar G2 Xikar Xikar VX Xikar MTX - Xikar Allume Xikar Volta XIKAR XO Red Xikar X8 Carbon Xikar Executive Xikar Volta Xikar Tech Xikar Allume Xikar Lederetui Xikar Xikar Allume XIKAR XO Bronze Xikar Lederetui Xikar Allume Xikar Cirro - Xikar Xi2 White Xikar Forte Xikar Vitara Xikar Xi2 Lapis Xikar M8 Metal Xikar Xi3 Xikar High Xikar Allume Xikar Cirro - Xikar Tech Xikar Resource Xikar Tech Xikar Xi3 Red Xikar MTX Xikar Digital Xikar XIKAR XO Blau Xikar 5x64 Xikar Resource Xikar
Zuletzt angesehen


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Zakariya 2:1-13
2 Ndzi ya emahlweni ndzi tlakusa mahlo ndzi languta; kutani waswivo, a ku ri ni munhu, a khome pindza ro pima.+2 Hiloko ndzi ku: “U ya kwihi?”Yena a ku eka mina: “Ndzi ya pima Yerusalema, ndzi vona laha ku anama ka wona ku fikaka kona ni laha ku leha ka wona ku fikaka kona.”+3 Kutani waswivo, ntsumi leyi a yi vulavula na mina a yi famba, naswona a ku ri ni ntsumi yin’wana leyi a yi famba yi ya yi hlanganisa.4 Yi ku eka yona: “Tsutsuma, vulavula ni jaha leriya, u ku, ‘“Yerusalema wu ta va ni vaaki+ ku fana ni tiko-xikaya, hikwalaho ka vunyingi bya vanhu ni swifuwo leswi nga exikarhi ka wona.+5 Kutani mina, eka wona,” ku vula Yehovha, “ndzi ta va rirhangu ra ndzilo matlhelo hinkwawo,+ naswona ndzi ta va ku vangama exikarhi ka wona.”’”+6 “He n’wina! He n’wina! Balekani etikweni ra le n’walungwini,”+ ku vula Yehovha.“Hikuva ndzi mi hangalasele hinkwako-nkwako ematlhelweni ya timheho ta mune ta matilo,”+ ku vula Yehovha.7 “He wena, Siyoni!+ Baleka, wena la tshamaka ni nhwanyana wa Babilona.+8 Hikuva Yehovha wa mavuthu u te, ‘Endzhaku ka ku vangamisiwa+ u ndzi rhume ematikweni lawa a ma mi phanga;+ hikuva loyi a mi khumbaka+ u khumba ndzololo ya tihlo ranga.+9 Hikuva maswivo, ndzi ndziwita voko ra mina ehenhla ka wona,+ kutani ma ta phangiwa hi mahlonga ya wona.’+ Kunene n’wina mi ta swi tiva leswaku Yehovha wa mavuthu hi yena loyi a ndzi rhumeke.+10 “Huwelela hi matimba, u tsaka, Wena nhwanyana wa Siyoni;+ hikuva waswivo, ndza ta,+ ndzi ta tshama exikarhi ka wena,”+ ku vula Yehovha.11 “Kunene matiko yo tala ma ta tihlanganisa na Yehovha esikwini rero,+ ma ta va vanhu va mina;+ kutani mina ndzi ta tshama exikarhi ka n’wina.” Mi ta swi tiva leswaku Yehovha wa mavuthu hi yena loyi a ndzi rhumeke eka n’wina.+12 Kunene Yehovha u ta teka Yuda ri va xiphemu xakwe ehenhla ka misava yo kwetsima,+ naswona wa ha ta hlawula Yerusalema.+13 Miyelani emahlweni ka Yehovha,+ n’wina nyama hinkwayo,+ hikuva u pfukile evutshan’weni byakwe byo kwetsima.+