text:
Dyondzo 110: Timotiya—Mupfuni Lontshwa Wa Pawulo
Jaha leri u ri vonaka laha leri nga na muapostola Pawulo i Timotiya. Timotiya a a tshama ni ndyangu wa ka vona eListra. Vito ra mana wakwe i Yunisi kasi kokwa wakwe i Luwisa.
A ku ri ra vunharhu Pawulo a endzela eListra. Kwalomu ka lembe kumbe ku tlula, Pawulo na Barnaba va tshame va ta laha va ta chumayela. Kutani Pawulo u tlhele a vuya ni munghana wa yena Silasi.
Xana wa swi tiva leswaku Pawulo u te yini eka Timotiya? U te: ‘Xana u nga tsakela ku famba na mina na Silasi? U nga hi pfuna ku chumayela vanhu lava nga etindhawini ta le kule.’
Timotiya u hlamule a ku: ‘Ina, ndzi nga swi tsakela.’ Endzhakunyana Timotiya u siye ndyangu wa ka vona a famba na Pawulo na Silasi. Kambe, hi nga si kambisisa hi ta riendzo ra vona, a hi voneni leswaku ku humelela yini hi Pawulo. Se a ku hundze malembe ya kwalomu ka 17 ku sukela loko Yesu a humelele eka yena endleleni yo ya eDamaska.
Tsundzuka, Pawulo u ye eDamaska ku ya xanisa vadyondzisiwa va Yesu, kambe yena hi yexe u ve mudyondzisiwa! Endzhakunyana valala van’wana a va kunguhata ku dlaya Pawulo hikuva a va nga swi lavi leswaku a dyondzisa hi ta Yesu. Kambe vadyondzisiwa va pfune Pawulo leswaku a baleka. Va n’wi hoxe exirhundzwini va n’wi ehlisa hi le rirhangwini ra muti.
Endzhaku ka sweswo Pawulo u ye eAntiyoka a ya chumayela kona. Hi kona laha valandzeri va Yesu va nga sungula ku vuriwa Vakreste kona. Kutani Pawulo na Barnaba va suke eAntiyoka va rhumeriwa ematikweni ya le kule va ya chumayela kona. Rin’wana ra madoroba lawa va ma endzeleke i Listra, laha Timotiya a humaka kona.
Kutani endzhaku ka lembe, Pawulo u tlhelele eListra eriendzweni ra yena ra vumbirhi. Loko Timotiya a famba na Pawulo na Silasi, xana wa swi tiva leswaku va ye kwihi? Languta mepe, kutani u kambisisa tin’wana ta tindhawu leti.
Va rhange va ya emutini wa le kusuhi wa Ikoniya, kutani ra vumbirhi va ya eka muti lowu landzelaka wa Antiyoka. Endzhaku va fambe kukondza va ya fika eTrowasi, kutani va hundzela eFilipiya, eTesalonika ni le Beriya. Xana wa yi vona Atena emepeni? Pawulo u chumayerile kwalaho. Endzhaku ka sweswo va hete lembe ni hafu va ri karhi va chumayela eKorinto. Eku heteleleni va fike va yima swa xinkarhana aEfesa. Kutani va tlhelela eKhezariya hi byatso, va famba va ya fika eAntiyoka, laha Pawulo a a tshama kona.
Kutani Timotiya u fambe mpfhuka wo leha swinene a pfuna Pawulo ku chumayela “mahungu lamanene” ni ku sungula mavandlha yo tala ya Vukreste. Xana loko u kula u ta rhandza ku va nandza wa Xikwembu la tshembekaka ku fana na Timotiya?
Mintirho 9:19-30; 11:19-26; tindzima 13 ku ya fika eka 17; 18:1-22.
1. Rhoma; 2. Melita; 3. Beriya; 4. Tesalonika; 5. Korinto; 6. Filipiya; 7. Atena; 8. Kreta; 9. Trowasi; 10. Efesa; 11. Mileta; 12. Kolosa; 13. Antiyoka; 14. Ikoniya; 15. Listra; 16. Kipra; 17. Antiyoka; 18. Khezariya; 19. Yopa; 20. Damaska; 21. Yerusalema; 22. Lwandle Lerikulu (Mediteraniya)
Swivutiso
- I mani jaha leri nga laha xifanisweni, xana ri tshama kwihi naswona i mani vito ra mana wa rona ni ra kokwa wa rona?
- Xana Timotiya u te yini loko Pawulo a n’wi vutisa leswaku wa swi tsakela ku famba na Silasi na Pawulo eku chumayeleni ka vanhu etindhawini ta le kule?
- Hi kwihi laha valandzeri va Yesu va sunguleke kona ku vuriwa Vakreste?
- Hi wahi mavito ya miti yin’wana leyi Pawulo, Silasi na Timotiya va yi endzeleke loko va suka eListra?
- Timotiya u n’wi pfune njhani Pawulo, naswona hi xihi xivutiso lexi vantshwa namuntlha va faneleke va tivutisa xona?
Swivutiso swo engetela
- Hlaya Mintirho 9:19-30.
Muapostola Pawulo u byi kombise njhani vuxiyaxiya loko a kanetiwa hileswi a a chumayela mahungu lamanene?
- Hlaya Mintirho 11:19-26.
Xana mhaka leyi tsariweke eka Mintirho 11:19-21, 26 yi swi kombisa njhani leswaku moya wa Yehovha wu kongomisa ntirho wo chumayela?
- Hlaya Mintirho 13:13-16, 42-52.
Mintirho 13:51, 52 yi swi kombisa njhani leswaku vadyondzisiwa a va pfumelanga leswaku ku kanetiwa ku va heta matimba?
- Hlaya Mintirho 14:1-6, 19-28.
Xana marito lama nge “va va nyikela eka Yehovha,” ma hi pfuna njhani leswaku hi nga vileli loko hi ri karhi hi pfuna vanhu lava ha riki vantshwa evandlheni?
- Hlaya Mintirho 16:1-5.
Xana ku pfumela ka Timotiya ku yimba swi wu kandziyisa njhani nkoka wa ku endla “swilo hinkwaswo hikwalaho ka mahungu lamanene”?
- Hlaya Mintirho 18:1-11, 18-22.
Xana Mintirho 18:9, 10 yi kombisa yini malunghana ni ku katseka ka Yesu eku kongomiseni ka ntirho wo chumayela, naswona leswi swi endla hi tiyiseka hi yini namuntlha?


c: text/html

text:
Gazete ya mfumo
XITIVISO XA MFUMO
VULAWURI BYA TIDYONDZO BYA AFRIKA-DZONGA
SWINAWANA EHANSI KA NAWU WA VULAWURI BYA TIDYONDZO BYA AFRIKA-DZONGA
WA 1995
(NAWU WA NO.58 WA 1995)
Vulawuri bya tidyondzo bya Afrika-dzonga, ehansi ka xiyenge xa 14 xa Nawu wa
Vulawuri bya Tidyondzo bya Afrika-Dzonga , 1995 (Nawu wa No.58 wa 1995),hi
mpfumelelo wa Holobye wa Dyondzo loko a burisanile ni Holobye wa Mintirho, wu
endlile swinawana leswi nga eka xedulu leyi.
XEDULU
KAVANYISA KA 1: LESWI NGA ENDZENI HI KU ANGARHA
- Tinhlamuselo
KAVANYISA KA 2: RIMBA RA TIDYONDZO RA RIXAKA
- Mavumbelo
- Xivumbeko xa Rimba ra Tidyondzo ra Rixaka
- Vahlamuseri va Tilevhele
- Manyikele ya swipimelo ni tidyondzo eka tilevhele
- Matsariselo ya swipimelo ni tidyondzo eka Rimba ra Tidyondzo ra Rixaka
- Swilaveko swo tsarisa swipimelo swa yuniti ni swipimelo
- Swilaveko swo tsarisa tidyondzo
- Swilaveko swo engetela swo tsarisa tidyondzo ta levhele 1 ku fika eka 4 na
5 ku fika eka8.
- Tindlela leti landzeleriwaka eku tsariseni ka swipimelo ni tidyondzo
- Ntsariso wa nkarhinyana wa tidyondzo
KAVANYISA KA 3: MINHLANGANO YA SWIPIMELO YA
RIXAKA
- Mavumbelo
- Matsariselo ya Minhlangano ya Swipimelo ya Rixaka
- Ku dlaya ntsariso ka Minhlangano ya Swipimelo ya Rixaka
- Vuxirho bya Minhlangano ya Swipimelo ya Rixaka
- Mahlawulele ya swirho swa Minhlangano ya Swipimelo ya Rixaka
- Mavumbelo ya Mintlawa ya Vuxokoxoko
- Ku tshika ntirho hi swirho swa NSB ni mapfalelo ya swona
- Mintirho ya tiNSB
KAVANYISA KA 4: MINHLANGANO YO VEKA SWIPIMELO
- Mativelo ni mavumbelo ya tiSGB
- Ku dlaya ntsariso kumbe ku hangalasiwa ka tiSGB
- Vuxirho bya tiSGB
- Mahlawulele ya swirho swa tiSGB
- Mintirho ya tiSGB
KAVANYISA KA 5: MILAWU YA MAENDLELO NI
MATIRHISELO YA TIMALI EKA MIGINGIRIKO YA tiNSB NA tiSGB
- Milawu ya maendlelo
- Mpfuno hi tlhelo ra timali wa migingiriko ya tiNSB na tiSGB
KAVANYISA KA 6
NHLOKOMHAKA YO KOMA
- Nhlokomhaka yo koma
ANEKIJARA
- MILAWU YA MAFAMBISELO YA tiNSB
KAVANYISA KA 1
LESWI NGA ENDZENI HI KU ANGARHA
- Tinhlamuselo
"masungulo ya dyondzo" swi vula tidyondzo leti vumbaka masungulo
lama lavekaka ku yisa emahlweni dyondzo ni ndzetelo kumbe tidyondzo to yisa
emahlweni ku va mudyondzi a kota ku thwasa eka tidyondzo ta yena naswona
"masungulo" ya ni nhlamuselo yo fana;
"ku pima nkoka hi ku angarha" swi vula muxaka wa ku pima nkoka
lowu pfumelelaka mudyondzi ku kombisa vuswikoti byo endla lowu tirhisaka
maendlelo ya ximfumo (formative) ni ya nkatsakanyo (summative);
"nhlamuselo wa tilevhele" swi vula nhlamuselo leyi hlamuselaka
levhele yo karhi ya nhungu wa tilevhele ta Rimba ra Tidyondzo ra Rixaka;
"xirho" swi vula xirho xa Vulawuri lexi thoriweke hi Holobye ku
ya hi xiyenge xa 4 xa Nawu;
"ku hlela" swi vula maendlelo yo vonisisa leswaku mapimelo ya
mbuyelo lebyi kombisiweke eka NQF ya swipimelo ni tidyondzo I ya ntiyiso, yo
tshembeka ni nkoka;
"nhlangano wo hlela" swi vula nhlangano lowu thoriweke hi
Vulawuri ku tirha ntirho wo hlela;
"Nhlangano wa Swipimelo wa Rixaka" (NSB) swi vula nhlangano lowu
tsarisiweke ku ya hi xiyenge xa 5(1)(a)(ii) xa Nawu, lexi nga ni vutihlamuleri
byo vumba swipimelo kumbe tidyondzo swa dyondzo ni ndzetelo, lowu wu nyikiweke
ni mintirho yo karhi mayelana ni ntsariso wa swipimelo ni tidyondzo swa rixaka
ku ya hi xiyenge xa 5(1)(b)(i) xa Nawu;
"tiawara to ringanela dyondzo yo karhi" swi vula nkarhi lowu ku
pfumeleriwaneke leswaku mudyondzi u ta teka wona ku fikelela mbuyelo wa
tidyondzo to karhi na swona wu katsa swo fana ni nkarhi wo sungula, nkarhi
lowu tekiwaka ku dyondzaleswi longoloxiweke entirhweni ni loko munhu a
tidyondzela a ri yexe;
"mbuyelo" swi vula mbuyelo lowu kombisiwaka endzhaku ko thwasa
etidyondzweni to karhi;
"mudyondzi la thwaseke" swi vula mudyondzi la thwaseke eka
tidyondzo ta yena
"ku tiva tidyondzo leti kumiweke" swi vula mpimaniso wa tidyondzo
leti kumiweke khale ni ntokoto hi mudyondzi loko ti pimanisiwa ni swilaveko
swa mbuyelo wa tidyondzo leti a ti dyondzelaka ni amukelo wa tidyondzo ni
ntokoto lowu loko swi fikelela swilaveko swa tidyondzo leti nga ku endliweni;
""mbhoho" swi vula xiboho xa Vulawuri;
"mbuyelo wo karhi" swi vula vutivi, vutshila ni vuswikoti lebyi
kombiwaka leswi seketelaka mbuyelo wun’we kumbe ku tlula;
"dyondzo-vutshila" swi vula ku dyondzela ku tirha ntirho wo
karhi, naswona ku tshila swi ni nhlamuselo yo fana;
"Nhlangano wo veka Swipimelo"(SGB) swi vula nhlangano lowu
tsarisiweke ku ya hi xiyenge xa 5(1)(a)(ii) xa Nawu lowu nga ni vutihlamuleri
byo vumba swipimelo ni tidyondzo swa dyondzo ni ndzetelo, ni lowu nyikiweke
ntirho wo tirha mintirho leyi fambelanaka na swona ku ya hi leswi kombisiweke
eka xiyenge xa 5(1)(b)(i) xa Nawu;
"xipimelo xa yuniti" swi vula leswi tsarisiweke swa mbuyelo lowu
languteriwaka wa dyondzo ni ndzetelo ni swipimelo leswi fambelanaka xikan’we
ni mahungu ya vulawuri ni swin’wana tani hi laha swi nga xiswona eka
swinawana.
KAVANYISA KA 2
RIMBA RA TIDYONDZO RA RIXAKA (NQF)
Mavumbelo
- NQF yi tumbuluxiwile ku vona ta matsarisele ya swipimelo ni tidyondzo swa
rixaka.
Xivumbeko xa NQF
- (1) NQF yi ta va ni nhungu wa tilevhele, leti nga ta vuriwa levhele1 ku
fika levhele8, naswona levhele yin’wana ni yin’wana yi ta hlamuseriwa hi
nhlamuselo ya yona.
(2) Levhele ya 1 ya NQF yi ta va yo pfuleka naswona yi ta katsa
tilevhele-ntsongo tinharhu ta dyondzo ni ndzetelo wa lavakulu laha
tisetifikheti ti nga ta nyikiwa, na levhele ya 8 nayona yi ta va leyi
pfulekeke.
(3) Tilevhele ta nhungu ta NQF ti ta aviwa hi tinxaka tinharhu hi ndlela
leyi:
- levhele1 ku ya ehansi: xiyenge xa dyondzo ni ndzetelo hi ku angarha
- levhele2 ku fika4: xiyenge xo yisa emahlweni dyondzo ni ndzetelo
- levhele5 ku fika8: xiyenge xa dyondzo ni ndzetelo swa le henhla
(4) NQF yi ta avanyisiwa hi swiyenge swa 12 swa dyondzo leswi landzelaka:
- Vurimi ni nhlayiso wa Ntumbuluko
- Vutshila ni Ndhavuko
- Mabindzu, Nxava-nxaviso ni Tidyondzo ta Vulawuri
- Dyondzo, Ndzetelo ni Nhluvukiso
- Vumaki, Vunjhiniyere ni Thekinoloji
- Tidyondzo ta Ximunhu ni Ntivo-swa rivala
- Nawu, Sayense ya Swa Tinyimpi ni Vusirheleli
- Sayense ya swa Rihanyu ni Mintirho ya Swa Ximunhu
- Sayense ya Fisika, ya Matematiki, ya Tikhompyuta ni ya Swa Vutomi
- Mintirho
- Nkunguhato wa Swivumbeko ni Vuaki
(5) Vulawuri byi ta nyika nhlamuselo yo fana yi ri yoxe ya swiyenge leswi
hinkwaswo yi tlhela yi ava swiyenge leswi ku ya hi swiyenge-ntsongo leswi na
swona swi nga ta nyikiwa nhlamuselo yo fana yi ri yoxe eka xiyenge-ntsongo
xin’wana ni xin’wana.
Nhlamuselo ya levhele
- (1) NSB yin’wana ni yin’wana leyi kombisiweke eka xinawana xa 12, yi
ta tirha swin’we ni SGB leyi kombisiweke eka xinawana xa 20 eka xiyenge xa
dyondzo lexi NSB yi vumberiweke xona, ku endla swiletelo swa nhlamuselo wa
tilevhele leti kombisiweke eka xinawana xa 3(1) ni swikombiso leswi nga ta
hlamusela maendlelo yo nyiketa tilevhele eka swipimelo, swin’wana swiyenge
swa tidyondzo ni tidyondzo.
(2) Vulawuri byi ta lerisa tinhlamuselo ta tilevhele hi ku burisana ni
tiNSB leswaku ku ta va ni ntwanano exikarhi ka swiyenge hinkwaswo swa dyondzo
ni ku kondletela mapimelo ya mpimaniso wa swipimelo ni tidyondzo loko swi
pimanisiwa ni swa misava hinkwayo.
Manyikele ya tilevhele eka swipimelo ni tidyondzo
- (1) Manyikelo ya tilevhele eka swipimelo, swin’wana swiyenge swa
tidyondzo ni tidyondzo swi ta va hi ndlela leyi landzelaka:
- NSB yin’wana ni yin’wana leyi yi kombisiweke eka xiyenge xa 12
xikan’we ni SGB yin’wana ni yin’wana leyi kombisiweke eka xiyenge xa
20 swi ta fikelela ntwanano mayelana ni yin’wana ni yin’wana yuniti ya
xipimelo ni xipimelo lexi tisiweke, hi ku landzelela xikalu xa nhungu wa
tilevhele hi ku ya hi xinawana xa 3 ku ri karhi ku langutisiwa ndlela leyi
anamo ni vundzeni bya vutivi, vutshila, ni vuswikoti eka xiyenge-ntsongo
xo karhi swi fikeke kona hi dyondzo.
- Vakunguhati va tidyondzo leti kongomisaka eka tiyuniti ta swipimelo va
ta aka, hi ku tirhisa milawu leyi faneleke ya nkatsakanyo wa tiyuniti ta
swipimelo leti tsarisiweke eka tilevhele to hambana, tidyondzo leti nga ni
mbuyelo wa levhele yo hetelela leswi nga ntirho wa xipimelo xo karhi lexi
tirhisiweke, ni swa maendlelo yo hlanganisa mbuyelo hinkwawo, leswi
nakambe swi kombetaka mpimo (hi xikalu xa 1 ku fika 8 tani hilaha swi nga
xiswona eka xinawana xa 3) lowu vutivi, vutshila ni vuswikoti eka
xiyenge-ntsongo swi fikeleriweke ha kona.
- Vakunguhati va tidyondzo lati nga kongomisangiki eka tiyuniti ta
swipimelo va ta aka nkatsakanyo wa mbuyelo wa dyondzo lowu nga ni mbuyelo
wa levhele yo hetelela leswi nga ntirho wa mbuyelo wa le henhla swinene
lowu katsiweke ni wa maendlelo yo hlanganisa mbuyelo hi ku angarha, leswi
kombisaka mpimo lowu (hi xikalu xa 1 ku fika 8 tani hilaha swi kombisiweke
ha kona eka xinawana xa 3), laha vutivi, vutshila ni vuswikoti eka
xiyenge-ntsongo swi fikeleriweke hakona.
Matsariselo ya swipimelo ni tidyondzo eka NQF
- Swipimelo ni tidyondzo swin’wana ni swin’wana leswi fikelelaka
swilaveko eka swinawana swa 7 na 8 swi ta tsarisiwa eka NQF hi Vulawuri
naswona swi ta hambanisiwa hi tinhlamuselo leti swi nga ta nyikiwa tona to
fana ti ri toxe.
Swilaveko swo tsarisa tiyuniti ta swipimelo ni swipimelo.
- (1) Yuniti ya swipimelo yi ta vumbiwa leswaku yi tirhisiwa tani hi tsalwa
ro pima nkoka, xiletelo xa vadyondzi ni vadyondzisi eku lulamiseni ka swo
dyondza no dyondzisa hi swona naswona yi ta va ni leswi landzelaka:
- Nhlokomhaka ya yuniti ya swipimelo
- Logo yo kombisa amukelo hi Vulawuri
- Nomboro ya yuniti ya swipimelo
- Levhele ya yuniti ya swipimelo eka NQF
- Khirediti ya yuniti ya swipimelo yoleyo
- Xiyenge ni xiyenge-ntsongo xa yuniti ya swipimelo
- Siku ro nyikiwa
- Siku ro kambisisa
- Nkoka wa yuniti ya swipimelo
- Tidyondzo leti ti tekiwaka ti fanele ku va ti dyondzisiwa ku nga si
sunguriwa yuniti leyi ya swipimelo
- Mbuyelo wo karhi lowu wu faneleke ku pimiwa
- Swilaveko swo pima, ku katsa ni vutivi bya nkoka
- Maendlelo yo pasisa (ku katsa ni ku hlela) ya yuniti ya swipimelo
- Tinhlamuselo tani hi xiletelo xa ntolovelo xa xikopu, leswi
dyondzisiwaka, ni levhele leyi tirhisiwaka ya yuniti leyi ya swipimelo
- Khategori ya "tinotsi" leyi yi faneleke ku katsa mbuyelo lowu
kombisiweke eka xinawana xa 7(4) leyi seketeriwaka hi yuniti ya swipimelo;
yi fanele ku katsa switsundzuxo swa vutivi bya nkoka loko swi nga
nghenisiwanga ehansi ka swilaveko swo pima nakona swi nga katsa man’wana
mahungu ya tiyuniti ta swipimelo.
(2) Mbuyelo lowu kombisiweke eka xinawana xa 7(4) wu ta nghenisiwa eka
swipimelo tani hilaha swi kombisiweke hakona eka swinawana swa 7(1): loko
kuruku swipimelo sweswo swi vumba tidyondzo, mbuyelo wolowo wu nga
katsiwangiki eka swipimelo wu ta nghenisiwa eka tidyondzo.
(3) Mbuyelo wa nkoka wu katsa swin’wana swa leswi landzelaka-
- ku kuma no ahlula swiphiqo laha mahlulele ya kombisaka leswaku ku vile
ni vutihlamuleri eku tekiweni ka swiboho ni leswaku miehleketo yi
tirhisiwile hi ndlela yo anama swinene.
- Ntirhisano ni van’wana vanhu tani hi xirho xa ntlawa, nhlangano,
muaki.
- Nkondletelo lowunene wa munhu hi yexe ni mintirho leyi a nga ni
vutihlamuleri eka yona.
- Ku hlengeleta, ku xopa-xopa, ku kondletela no kambela hi ku xopa-xopa
timhaka.
- Mbulavurisano hi vuswikoti bya swa mahlo, swa tinhlayo ni/kumbe vutshila
bya ririmi hi tlhelo ra mavikelo yo vulavula hi nomo kumbe yo tsala
kunene.
- Ku tirhisa sayense ni thekinoloji hi vuswikoti ni vuxopa-xopi, ni ku
kombisa vutihlamuleri eka mbangu ni swa rihanyu ra van’wana.
- Ku kombisa ntwisiso wa misava tani hi tisisiteme leti nga ni vuxaka hi
ku kota ku vona leswaku tindlela ta maahlulele ya swiphiqo a ti yimi ti ri
toxe.
- Ku kota ku pfuna eka ku hluvukisa mudyondzi un’wana ni un’wana hi ku
angarha ni ku hluvukisa ikhonomi ni swa vumunhu etikweni hi ku angarha, ku
fanele ku va xikongomelo xa phurogireme yin’wana ni yin’wana ya
dyondzo ku pfuna mudyondzi ku twisisa nkoka wa:
- Ku xiyisisa no lavisisa maendlelo yo hambana yo pfuna eka vuswikoti
byo dyondza;
- ku va vaaki va vutihlamuleri eka vutomi bya le kusuhi, rixaka ni
misava hinkwayo;
- ku va ni ku twela hi tlhelo ra swa ndhavuko ni swa vuxongi eka tinxaka
to hambana ta mahanyelo;
- ku lavisisa swinene mayelana ni timhaka ta dyondzo ni mintirho yo
fambelana ni swa dyondzo; ni
- ku tumbuluxa tindlela ta vuxavi ni vuxavisi.
Swilaveko swo tsarisa tidyondzo
- (1)Tidyondzo ti ta-
- yimela nkatsakanyo wa nkunguhato wa mimbuyelo ya dyondzo leyi nga ni
xikongomelo lexi vekiweke ni lowu faneleke ku nyika vadyondzi lava
thwasaka vuswikoti byo endla ni masungulo yo yisa emahlweni tidyondzo ta
vona;
- engetela nkoka eka mudyondzi la thwasaka wa xiyimo, ku amukeriwa ka
tidyondzo, engetelo wa makete ni ku kota ku thoriwa;
- pfuna eka ku hluvukisa vaaki ni ikhonomi;
- landzelela swikongomelo swa NQF leswi kombisiweke eka xiyenge xa 2 xa
Nawu;
- katsa mimbuyelo yo kongoma xikan’we ni ya swiyenge hi ku angarha leyi
yisaka emahlweni mhaka ya dyondzo ya vutomi hinkwabyo;
- laha swi faneleke, ti ta pimaniseka ni ta misava hinkwayo;
- nghenisa mapimelo yo angarha hi ndlela leyinene ku vonisisa leswaku
xikongomelo xa tidyondzo xi fikeleriwile. Mapimelo ya fanele ya ri lawa ya
angarhaka tindlela ta mapimelo ta ximfumo ni ta ------------------to fana
ni tiphotifoliyo, ---------------, ta le mintirhweni ni swikambelo swo
hlamula hi nomo ni swo tsala; ni
- kombisa eka milawu leyi lawulaka sagwati ra vuswikoti loko mudyondzi se
a thwasile leswaku tidyondzo ti nga kumiwa hi ku hetiseka kumbe xiphemu xa
tona hi ku langutisa tidyondzo leti mudyondzi a teke a ti kumile, leti
katsaka kambe ku nga ri ntsena tidyondzo ta ximfumo, to ka ti nga ri ta
ximfumo ni ntokoto lowu mudyondzi a wu kumeke loko a ri eku tirheni.
(2) Tikhirediti ta 120 kumbe ku tlula ti ta laveka ku tsarisa eka levhele
ya 1 ku fika eka 8, ni vugima-tsongo bya 72 wa tikhirediti leti fanelaka ku
kumiwa eka kumbe ehenhla ka tidyondzo leti ku tsariseriwaka tona , naswona
nhlayo ni tilevhele ta tikhirediti leti nga ta sala (ta makume-nhungu) ti ta
vuriwa: tidyondzo leti nga ni tikhirediti ta le hansi ka 120 ti nga amukeleka
loko ti fikelela swilaveko swa xinawana xa 8(1) ni ku landzelela swikongomelo
swa NQF leswi nga eka xiyenge xa 2 xa Nawu.
(3) Vulawuri byi ta tsarisa tidyondzo ku ya hi muxaka ni levhele leyi nga
ta hlawuriwa ku ya hi nhlayo ni levhele ya tikhirediti leti lavekaka hi ku ya
hi wilaveko leswi landzelaka:
- Vulawuri byi ta tsarisa tidyondzo tani hi Setifikheti ya Rixaka ya
tilevhele ta 1 ku fika 8 laha ti nga na 120 wa tikhirediti kumbe ku tlula
ti ri na 72 eka kumbe ehenhla ka levhele leyi setifikheti yi nga
tsariseriwa yona: laha Vulawuri byi kumaka leswaku tidyondzo leti nga ni
tikhirediti tintsongo eka vugima-ntsongo lebyi vekiweke kuruku ti kota ku
fikelela swilaveko leswi vekiweke eka xinawana xa 8(1), tidyondzo leti ti
ta tsarisiwa tani hi Setifikheti ya Rixaka.
- Vulawuri byi ta tsarisa tidyondzo tani hi Diploma ya Rixaka loko ti ri
ni tikhirediti leti nga riki ehansi ka 240, laha 72 wa tona ti nga ta va
ta levhele 5 kumbe ku tlula.
- Vulawuri byi ta tsarisa tidyondzo tani hi Digiri yo sungula ya Rixaka
loko ti ri ni tikhirediti leti nga riki ehansi ka 360, laha 72 wa tona ti
nga ta va ta levhele 6 kumbe ku tlula.
(4) Vulawuri byi ta tsarisa nakambe tidyondzo hi ku angarha (leti nga
humiki eka tiyuniti ta swipimelo) leti fikelelaka swilaveko leswi vekiweke eka
xinawana xa 11(1)(c) ehenhla ka swilaveko swa swinawana swa 8(1),8(2),8(3)
(5) Vulawuri byi ta hlamusela tidyondzo leti tsarisiwaka ku ya hi rixaka,
levhele, nhlayo ya tikhirediti ni nhlokomhaka ya xikongomelo-nkulu xa tona.
Swilaveko swo engetela eku tsarisiweni ka tilevhele ta 1 ku fika 4 na 5 ku
fika 8
- (1) Eku tsarisiweni ka tilevhele ta 1 ku fika 4 ku ta laveka swilaveko swo
engetela leswi landzelaka:
- Ku laveka vugima-ntsongo bya 72 wa tikhireditieka kumbe ehenhla ka
levheleleyi setifikheti yi tsariseriwaka yona leti nga ta va ti ri ta
masungulo ya dyondzo, laha 20 wa tikhirediti ti nga ta va ti huma eka
xiyenge xa Mbulavurisano ni Ririmi, nakambe hi ku engetela 16 wa
tikhirediti ti ta va ti huma eka xiyenge-ntsongo xa Matematiki ku katsa ni
tinhlayo eka tisetifikheti ta levhele ya 1.
- Vugima-ntsongo bya 36 wa tikhirediti eka levhele ya 1 na 52 eka
tilevhele ta 2 na4 leswi nga ta aviwaexikarhi ka tikhategori ta tidyondzo
leto boha ni leti to hlawuriwa kunene, laha tidyondzo tin’wana ni
tin’wana ti nga ta hlamusela kahle maavele ya tikhirediti hi ndlela leyi
faneleke eka tikhategori leti: laha tikhirediti to engetela ti nga ta va
ti anamile swinene ku pfumelela vadyondzi ku yisa emahlweni tidyondzo leti
vona vinyi va titsakelaka.
- Hi lembe ra 2002, 16 wa 52 wa tikhireditita tisetifikheti ta tilevhele
ta 2 ku fika 4 ti ta va ti huma eka swiyenge-ntsongo leswi kongomisaka eka
dyondzo ya Matematiki.
(2) Ku engetela, ku tsarisa eka levhela 5 ku fikela eka levhele8 nhlayo ya
tikhirediti leti ti lavekaka eka tidyondzo to sungula, leto boha ni to hlawula
ti ta vekiwa, laha nhlayo leyi ya tikhirediti yi nga ta va yi fambelana ni
tidyondzo leti ku tsariseriwaka tona;Vulawuri byi nga ha lava leswaku ku
nyikiwa swivangelo swa nhlayo ni maavele ya tikhirediti swi nyikiwa.
Tindlela to rsarisa swipimelo ni tidyondzo
- (1) Yuniti ya swipimelo,swipimelo kumbe tidyondzo leti fikelelaka
swilaveko swa ntsariso swi nga tisiwa ku tsarisiwa eka Vulawuri hi
minhlangano leyi susumeteke ku tumbuluxa yuniti ya swipimelo, swipimelo
kumbe tidyondzo toleto hi ku tirhisa tiNSB tani hilaha swi kombisiweke
hakona eka xinawana xa 12.
(2) Vulawuri byi nga tsarisa yuniti ya swipimelo, tidyonbdzo kumbe
swipimelo ku ringana mpimo wa malembe manharhu laha endzhaku ka nkarhi lowu
mpfuxeto wa ntsariso wu faneleke ku endliwa
(3) Hi n’hweti yo sungula elembeni ya lembe ra vunharhu ntsariso wu
endliwile, Vulawuri byi ta lava leswaku tiNSB leti kombisiweke eka xinawana xa
12 ti kambisisa yuniti yin’wana ni yin’wana ya swipimelo leyi tsarisiweke,
swipimelo ni tidyondzo tin’wana ni tin’wana leti tsarisiweke ku vona loko
swi fanerile ku pfuxeta ntsariso wa swona: loko mpfuxeto wa ntsariso wu fanele
ku endliwa wu ta heleketiwa hi swivangelo leswi kombisiweke swa ku pfuxeta
ntsariso lowu ni nkombiso wa ndlela leyi swilaveko leswi nga eka swinawana swi
fikeleriweke hakona.
(4) Yuniti ya swipimelo, swipimelo kumbe tidyondzo leswi tsarisiweke
eka NQF swi ta va swa vanhu hinkwavo.
Ntsariso wa tidyondzo wa nkarhinyana
- (1) Vulawuri byi nga endla ntsariso wa nkarhinyana wa tidyondzo leti nga
kona leti ti pfumeleriweke eka nkarhi lowu nga hundza hi van’wana va
vayimeri lava va tiviwaka hi Vulawuri ku sukela ti 1 ta Mawuwani1998 ku
fikela ti 30 ta Khotavuxika 2003. Leswi swi nga endliwa ntsena loko-
- tidyondzo ta kona ti nga yisiwa eka Vulawuri ti ri hi xivumbeko lexi
pfumeleriwaka hi SAQA ku nga si hundza ti 1 ta Mawuwani 1998 ku tsarisiwa;
- tidyondzo ta kona ,leti tsarisiweke exikarhi ka ti 1 ta Mawuwani na ti
30 ta Khotavuxika ti nga yisiwa eka yin’wana ya tiNSB kambe ti fanele ku
va hi xivumbeko lexi kombisiweke ek xinawana xa 11©
- tidyondzo to tano ti ni-
- Nhlamuselo ya xikongomelo xa tidyondzo;
- Tidyondzo leti nga endliwaka ku nga si sunguriwa phurogireme leyi nga
ta fikisa mudyondzi eku thwaseni ka tidyondzo ta yena;
- Mbuyelo wa levhele yo hetelela tani hilaha wu vekisiweke xiswona eka
xinawana xa 5(1)(b) na (c) ni swilaveko swa mapimelo;
- Nhlayo wa tihkirediti leti lavekaka;
- Vugima-ntsongo wa tikhirediti leti lavekaka eka tilevhele hi ku
hambana ka tona kumbe vugima-nkulu bya tona loko kuruku ti tlula nhlayo
leyi vekiweke eka swinawana swa 8 na 9;
- Mapimelo lama tirhisiwaka ku vonisisa leswaku swikongomelo swa
tidyondzo swa fikeleriwa;
- Matwariselo lama fambelanaka ni tidyondzo (matwariselo ya xixaka kumbe
lawa yo kongoma);
- Swilaveko swa ntsariso wa vapimi va nkoka;
- Tindlela ta mahlelelo ni swibumabumelo swa minhlangano kumbe nhlangano
wo hlela;
- Tidyondzo ti fanele ku landzelela leswi kombisiweke eka swinawana swa
8 na 9;
- a ku nge amukeriwi tidyondzo leti lavaka ku tsarisiwa endzhaku ka ti 30
ta Khotavuxika 2003, naswona ku ya hi xinawana lexi siku leri ri ta va ri
ri ro pfala ntsariso.
KAVANYISA KA 3
MINHLANGANO YA SWIPIMELO YA RIXAKA(NSB’S)
Mavumbelo
- (1) NSB yi ta vumba xiyenge lexikulu xa Vulawuri, yi ta nyika swiviko eka
Vulawuri yi ri ni NSB yin’we ya xiyenge xin’wana ni xin’wana ku ya hi
xiyenge xa 5 xa Nawu, yi tlhela yi tsarisiwa hi Vulawuri.
(2) Eka xiyenge laha ku nga riki ni NSB leyi tsarisiweke kumbe yi
vumbiweke, kumbe laha ku dlayiweke ntsariso wa NSB kumbe laha Vulawuri byi
vonaka swi fanerile, Vulawuri hi byoxe byi ta endla mintirho hinkwayo leyi a
yi fanele yi endliwa hi NSB.
(3) NSB ya xiyenge xin’wana ni xin’wana xa tidyondzo leti kombisiweke
eka xinawana xa 3(4) yi ta vumbiwa.
Ntsariso wa tiNSB
- (1) NSB yin’wana ni yin’wana endzhaku ko vumbiwa no thoriwa ka swirho
swa yona, yi ta nyikiwa setifikheti ya ntsariso hi Vulawuri lexi nga ta
tirha malembe manharhu ntsena.
(2) NSB yin’wana ni yin’wana eku sunguleni ka n’hweti ya lembe ra
vunharhu yi tsarisiwile, yi ta fanela ku endla xikombelo xa mpfuxeto wa
ntsariso lexi nga ta heleketiwa hi swivangelo swo lava mpfuxeto lowu
,xikan’we ni xikombiso xa mbuyelo lowu fikeleriweke eka malembe mambirhi
lama hundzeke.
Ku dlaya ntsariso wa NSB
- Ntsariso wa NSB wu nga dlayiwa loko ku ya hi Vulawuri yi tsandzeka ku
tirha mintirho ya yona hi ku hetiseka.
Vuxirho bya tiNSB
- (1) Minhlangano leyi yi nga ya rixaka leyi khumbhekaka ni leyi nga ni
ntsakelo leyi nga hansi ka tikhategori ta tsevu leti nga eka xinawana xa
16(2)(a), yi ta rhambiwa ku hlawula swirho leswi nga ta tirha eka tiNSB.
(2) Swirho sweswo swi ta thoriwa hi Vulawuri endzhaku ko burisana ni
minhlangano yoleyo, ni hi ku lawuriwa hi matimba ya palamende ni ya swifundza,
xilaveko xo katsa tinxaka hinkwato ta vanhu na ndzingano, vuswikoti lebyi
faneleke mayelana ni ntirho wa tiNSB.
(3) Mavito ya lava hlawuriweke ku tirha eka tiNSB ni mavito ya minhlangano
ya kona leyi khumbhekaka swi ta humesiwa eka Gazete ya Mfumo leswaku vanhu va
kota ku nyika miehleketo ya vona mayelana ni vahlawuriwa lava xikan’we ni
nkatso wa minhlangano leyi nga ni ntsakelo eka swiyenge leswi swa dyondzo.
(4) Endhaku ko hetisisa ta mahlawulele, swirho hinkwaswo leswi hlawuriweke
swi ta nyikiwa tisetifikheti to amukeriwa hi Vulawuri.
(5) Vulawuri byi ta va ni mfanelo yo thola swirho swo engetela eka tiNSB ku
vonisisa leswaku tiNSB ti fikelela swilaveko swa xinawana xa 16(1).
Nhlawulo wa swirho swa tiNSB
- (1) xiyisisa mhaka ya ndzingano na ndzulamiso wa xihlawu-hlawu lexi a xi
ri kona khale naswona ti ta hlawula vanhu la va-
- nga ta kota ku langutisa timhaka ta ntswalo, ntiyiso, ntsakelo wa vanhu
ni mpimanyiso ni misava hinkwayo loko swi ta eka timhaka ta dyondzo ni
ndzetelo;
- va tshembhiwaka swinene ka xifundzha xa vakheti lexi katsaka ni lava
xiximiwaka, va nga na vuswikoti ni ntokoto eka xiyenge lexi, la va nga ni
vutivi bya maendlelo ni tipholisi ta nhlangano lowu hlawulaka, ni la va
nga ni nseketelo wo huma ka nhlangano hi woxe
- kotaka ku hlanganyeta no yisa emahlweni swilaveko ni mitsakelo ya
tilevhele hinkwato eka xiyenge lexi katsiweke ka NSB;
- d. kotaka ku tirhisa maavanyiselo lawa yo xopa-xopa hi ndlela ya le
henhla swinene; na
- tinyiketeleke ku tirhisa mbulavurisano wa tindlela timbirhi exikarhi ka
NSB na xifundzha xa vakheti.
(2) Minhlangano leyi navelaka ku va ni vuyimeri eka tiNSB yi ta leteriwa
eka swikombelo swa yona swo va ni vuyimeri hi leswi landzelaka:
- NSB yin’wana ni yin’wana yi ta vumbiwa hi tsevu wa tikhategori ta
minhlangano ti nga: Tindzawulo ta Mfumo, Mabindzu,Vatirhi, Vanyiki va
Dyondzo ni Ndzetelo, Mintlawa leyi nga ni Ntsakelo ni Minhlangano ya
Vaaki/Vadyondzi.
- Khategori yin’wana ni yin’wana ya minhlangano yi ta vumbiwa hi tsevu
wa vayimeri naswona nhlayo ya vayimeri va NSB hi ku angarha yi ta va 36,
handle ka loko Vuyimeri byo endla ku cinca ko karhi.
- Ehenhla ka swiletelo leswi kombisiweke eka xinawana xa 16(a) na (b)-
- vayimeri va mfumo va ta katsa Tindzawulo ta Mintirho ni ya Dyondzo,
naswona laha swi faneleke, tin’wana tindzawulo ta mfumo, vayimeri va
swifundza ni swikolo;
- Xiyenge xa Mabindzu ni xa Mintirho swi ta va ni vayimeri va tsevu hi
xin’we, laha vayimeri vambirhi eka xin’wana ni xin’wana xa swona
va nga ta languta timhaka ta pholisi ni ku pima nkoka, kasi lavan’wana
va ta kambisisa letin’wana timhaka ta xiyenge;
- Vanyiki va Dyondzo ni Ndzetelo va fanele va ri vayimeri va rixaka ra
Dyondzo ni Ndzetelo swa ntolovelo,ku yisa emahlweni ka Dyondzo ni
Ndzetelo ni Dyondzo ni Ndzetelo swa le henhla;
- Mutshami wa xitulu wa Vulawuri kumbe xirho xin’wana ni xin’wana xa
Vulawuri u ta va xirho xa le handle xa NSB yin’wana ni yin’wana;
- Xirho xa komiti ya Vulawuri kumbe xirho xin’wana ni xin’wana xa
Vulawuri xi ta va xirho xa NSB;
- Swin’wana swirho swa Vulawuri swi nga nghenela tinhlengeletano ta
NSB ntsena loko swi vulavurisanile ni mutshami wa xitulu wa NSB ka ha ri
nkarhi.
Ntlawa wa Vutsundzuxi
- (1) Ntlawa wa Vutsundzuxi wa minhlangano leyi khumbiwaka hi migingiriko ya
NSB wu ta vumbiwa ku ya hi xiyenge xa 5 xa Nawu.
(2) Ntlawa wa Vutsundzuxi wu ta-
- vumbiwa hi minhlangano leyi kombisiweke eka xinawana xa 17(1) leyi
endleke xikombelo xo longoloxiwa;
- kombisa tiNSB, swipimelo ni tidyondzo leswi nga khumbhaka minhlangano
yoleyo, xikan’we niswipimelo ni tidyondzo leswi minhlangano yi nga ta
lava ku swi fikelela hi ku pfuniwa hi Ntlawa wa Vutsundzuxi
- fikeleriwa hi ku tirhisa tiadirese ta minhlangano leyi kombisiweke eka
xinawana xa 17(1) leyi endleke swikombelo swo longoloxiwa;
- endla swikombelo swo huma eka swirho swa wona leswi vumbiwaka ku ya hi
xinawana xa 17(3), eka tiSGBna tiNSB leswi khumbhaka swipimelo ni
tidyondzo ni endleko wa swona hi ku languta swilaveko swa vona: swikombelo
leswi swi fanele ku endliwa ku nga si hundza 30 wa masiku ku humile
xitiviso xo tisa swikombelo;
- va ni matimba yo yimisa ntsariso wa swipimelo ku fikela loko swikombelo
swo tsarisiwa swi hlamuriwile ximfumo: hileswaku ku hava xipimelo lexi nga
tsarisiwaka loko Ntlawa wa Vutsundzuxi wu nga tivisiwanga hi poso; nakambe
- a wu nge kumi ku pfuniwa hi tlhelo ra timali ximfumo hi Vulawuri.
(3) Xiyimo xa swirho swa Ntlawa wa Vutsundzuxi xi ta va lexi landzelaka:
- Xirho xa Ntlawa wa Vutsundzuxi xi ta pfumeleriwa ku fikelela swipimelo
ni tidyondzo ta NSB yin’wana ni yin’wana: Ntsena loko swirho leswi swi
nga ri swirho swa yin’wana ya tiNSB nakambe mayelana ni minhlangano leyi
nga ni minhlangano leyi tsariseke eka yona swirho swa minhlangano leyi yi
tsarisiweke a swi pfumeleriwi ku va swirho swa tiNSB.
- Xirho xa Ntlawa wa Vulawuri xi ta pfumeleriwa ntsena ku fikelela
swipimelo ni tidyondzo swa tiNSB leti xi nga riki xirho xa tona: Laha
minhlangano leyi nga ni minhlangano leyi tsarisiweke eka yona leyi
swin’wana swa swirho swi nga swa tiNSB swirho sweswo swi ta fanela ku:
- tshika vuxirho bya NSB leswaku nhlangano wolowo wu ta kota ku
pfumeleriwa ku fikelela swipimelo ni tidyondzo ta NSB yoleyo, kumbe
- endla xikombelo hi ku yimela nhlangano wolowo, tani hi xiphemu xo
endla mintirho ya NSB yoleyo.
(4) Vulawuri byi ta hlayisa rhijisitara ra swirho swa Ntlawa wa Vaysundzuxi
leri nga ta va ni vito ni adirese swa xirho xin’wana ni xin’wana.
Ku tshika ntirho hi swirho swa tiNSB ni masivelo ya swirho leswi tshikaka
ntirho
- (1) Mutshami wa xitulu kumbe xirho xin’wana ni xin’wana xa NSB va nga
tshika ntirho loko-
- rifuwo ra yena ri xavisiwa hikwalaho ka ku va a tsandzeka ku hakela
kumbe loko se a tsandzeka ku hakela swikweleti swa yena;
- o tshuka a khomiwile hikwalaho ka mavabyi ya nhloko ku ya hi nawu wihi
kumbe wihi;
- o tsandzeka ku va kona etinhlengeletanini ta Vulawuri tinharhu hi ku
landzelelana a nga kumanga ku ntshunxiwa hi vulawuri;
- o tsalela Holobye papila ra xitiviso xa leswaku u lava ku tshika ntirho;
kumbe
- hi nkarhi wa ku va a thoriwile ehofisini o tshuka a gweviwa laha a nga
pfumeleriwiki ni ku hakela ndziho kambe a pfaleriwa kunene.
(2) Nsivo wa xirho lexi tshikeke ntirho xa NSB wu ta endliwa hi ku
landzelela swinawana swa 15 na 16.
Mintirho ya tiNSB
- (1) NSB yi ta-
- hlamusela no bumabumela eka Vulawuri mindzelekano ya switenge swa yona ;
- hlamusela no bumabumela eka Vulawuri rimba ra swiyenge-ntsongo leswi nga
tirhisiwaka tani hi swiletelo swo vumba tiSGB;
- vumba tiSGB hi ku landzelela rimba ra swiyenge swa yona;
- vonisisa leswaku mintirho ya tiSGB yi fikelela swilaveko swa ntsariso wa
swipimelo ni tidyondzo tani hilaha Vulawuri byi swi vekiseke xiswona;
- bumabumela ntsariso wa swipimelo eka NQF leswi nga ta yisiwa eka
Vulawuri;
- bumabumela ntsariso wa tidyondzo eka Vulawuri;
- nyika mahungu mantshwa ni ku kambisisa tidyondzo;
- vulavurisana ni tiETQA mayelana ni maendlelo yo bumabumela swipimelo ni
tidyondzo tintshwa, kumbe ku cinca swipimelo ni tidyondzo leswi
tsarisiweke;
- hlamusela swilaveko tindlela to hlela leti faneleke ku tirhisiwa eka
tiETQA;
- thola van’wahofisi, tikomiti ni swirho swa tikomiti leti faneleke ku
tirha mintirho leyi faneleke hi ku vulavurisana ni Vulawuri; ni
- tirha yin’wana mintirho leyi yi nga ta nyikiwa hi Vulawuri.
(2) Hi ku tirha mintirho leyi kombisiweke eka xinawana xa 19(1), NSB yi ta-
- landzelela swiboho leswi bohiweke hi Vulawuri mayelana ni nhluvukiso ni
maendlelo ya NQF;
- vulavurisana ni vatshila va swiyenge swo karhi mayelana ni amukeleko wa
mbuyelo wa migingiriko ni ku va pfumelela ku kambisisa migingiriko leyi;
- humesa mbuyelo wa migingiriko leyi eka Gazete ya Mfumo leswaku vanhu va
nyika miehleketo ya vona ehenhla ka yona; ni
- ku vonisisa leswaku migingiriko leyi ya kambisisiwa hi Ntlawa wa
Vutsundzuxi ku ya xinawana xa 17 endzhaku ka ku yisiwa ka xikombelo eka
Vulawuri.
KAVANYISA KA 4
MINHLANGANO YO VUMBA SWIPIMELO(SGB’s)
Mavumbelo ya tiSGB
- (1) NSByin’wana ni yin’wana yi nga vumba SGB eka xiyenge xa yona ku ya
hi rimba ra swiyenge-ntsongo swa yona leswi bumabumeriweke no amukeriwa hi
Vulawuri.
(2) Eku vumbeni ka tiSGB NSB leyi khumbhekaka yi ta fanele yi rhanga yi
endla xikombelo eka xivumbeko xa xona ni ku landzelela magoza lama nga eka
xinawana xa 20(3) kumbe hi ku landzelela maendlelo man’wana yo fana lama
amukelekaka eka Vulawuri, maendlelo lawa ya ta tirha eka minhlangano leyi
lavaka ku amukeriwa kumbe leyi lavaka ku vumbiwa: ntsena loko yi ta-
- kumisisa xikongomelo xa nhlamuselo ya xiyenge yi xopa-xopa vundzeni bya
yona;
- hlamusela mindzelekano ya swiyenge;
- kumisisa swiyenge swa dyondzo swa xikhale ni leswi nga riki swa xikhale,
tikhategori ta mintirho, thekinoloji ni mbangu lowu yelanaka ni xiyenge
xexo xa dyondzo;
- bvumbha vuxaka exikarhi ka xiyenge xa dyondzo ni ikhonomi ya rixaka eka
malembe ya 3,5 na 10 lama taka, ku katsa no hleketelela loko kuruku
xiyenge xi ta kula, tsongahala, nkoka wa xona eka ikhonomi ni leswi yi nga
cincisaka xiswona;
- ku tiyisisa hi ku kambela nkoka leswaku xiyenge tani hi leswi xi
hlamuseriweke xiswona xi hetisekile;
- kumisisa swiyenge-ntsongo hi ku xopa-xopa swiyenge leswi engeteriweke
nkoka;
- kumisisa nkhumbho wa mfumo wa milawu leyi nga kona ni leyi
kunguhatiwaka,swiyenge-ntsongo ni tilevhele, leswaku yi ta kunguhata hi
ndlela leyi faneleke; ni
- lulamisa kungu ra ntirho ro hluvukisa NSB kumbe SGB leswi katsaka
mbuyelo, mbulavurisano ni endlelo ra nxaviso, bajete ni nkarhi.
(3) Eku endleni xikombelo xa ntsariso tani hi SGB mukomberi u ta-
- maendlelo lama tirhisiweke eku endleni xikombeloni le ku tiyisiseni ku
katsa van’wana vakomberi eka swiyenge-ntsongo va nghenisiwile naswona va
seketela xikombelo lexi kumbe va pfumela ku va vakomberi hi le tlhelo;
- nyika matsalwa yo seketela xikombelo ni nhlamuselo ya xiyenge-ntsongo
lexi xikombelo xi endleriweke xona; ni
- kombisa amukelo wa xiboho hi Vulawuri tani hi lexi hetisekeke naswona xi
bohaka, endzhaku ka loko aphili yi yingiseriwile hi Vulawuri.
(4) SGB yin’wana ni yin’wana yi ta nyikiwa setifikheti ya ntsariso hi
NSB endzhaku ka ku vumbiwa . Setifikheti leyi yi ta tirha malembe manharhu
ntsena endzhaku ka ku vumbiwa ka SGB naswona yi ta hlamusela hi ku komisa
swipimelo ni tidyondzo leswi yi nga ta swi hlohletela.
(5) SGB yi ta hangalasiwa eku heteni ka ntirho wa yona.
(6) SGB yi nga kombela ku engeteleriwa nkarhi wo tirhisa setifikheti ya
yona eka NSB ya yona, xikombelo lexi xo engeteleriwa nkarhi xi endliwa hi ku
tsala 30 wa masiku setifikheti xi nga si hindzela hi nkarhi.
Ku dlaya ntsariso eku hangalasiweni ka SGB
- (1) Ntsariso wa SGB wu nga dlayiwa loko ku ya hi NSB ku tlhela ku tiyisisa
Vulawuri yi nga tirhi mintirho ya yona hi ku hetiseka.
(2) SGB yi ta hangalasiwa loko setifikheti ya yona ya ntsariso yi hundzele
hi nkarhi kumbe loko yi hetile ntirhi wa yona ku ya hilaha yi vekiweke ha kona
eka setifikheti ya ntsariso.
Vuxirho bya tiSGB
- (1) Minhlangano leyi yi nga ya rixaka leyi khumbhekaka ni leyi nga ni
ntsakelo yi ta rhambiwa ku hlawula swirho leswi nga ta tirha eka tiSGB.laha
swirho swi nga ta hlawuriwa hi NSB leyi yimelaka xiyenge xexo endzhaku ka
mbhurisano ni ntirhisano ni minhlangano leyi faneleke, ni hi ku landzelela
matimba ya palamende ni ya swifundza, xilaveko xa nkatso wa swiyenge
hinkwaswo ni ndzingano, ndzulamiso wa xihlawu-hlawu lexi a xi ri kona khale
ni vatshila lava nga ni vuswikoti eka timhaka ta tiSGB.
(2) Mavito ya lava hlawuriweke ku tirha eka tiSGB ni mavito ya minhlangano
ya kona leyi khumbhekaka swi ta humesiwa eka Gazete ya Mfumo leswaku vanhu va
kota ku nyika miehleketo ya vona mayelana ni vahlawuriwa lava xikan’we ni
nkatso wa minhlangano leyi nga ni ntsakelo eka swiyenge leswi swa dyondzo.
(3) Endhaku ko hetisisa ta mahlawulele, swirho hinkwaswo leswi hlawuriweke
swi ta nyikiwa tisetifikheti to amukeriwa hi Vulawuri.
(4) Minhlangano leyi navelaka ku nva ni vuyimeri eka tiSGB yi ta leteriwa
eka swikombelo swa yona swa vuyimeri hi leswi landzelaka:
- SGB yin’wana ni yin’wana yi ta vumbiwa hi lava khumbhekaka ngopfu hi
timhaka ta dyondzo ni ndzetelo eka xiyenge-ntsongo xexo, swirho leswi swi
ta va swi huma eka mintlawa leyi nga ni ntsakelo ni vatshila lava kumiweke
hi ku va va fikelela swilaveko swa Vulawuri.
- Vugima-ntsongo bya nhlayo ya vayimeri lava vumbaka SGB byi ta
hlamuseriwa hi ku ya hi mbhurisano ni NSB kambe a byi nga tluli 25 handle
ka loko Vulawuri byo vona ku fanele ku va ni ku cinca ko karhi,
- Mutshami wa xitulu kumbe muyimeri la hlawuriweke wa xirho xa Vulawuri u
ta va xirho xa SGB.
(5) Nhlangano kumbe ntlawa wa minhlangano leyi lavaka ku va SGB yi ta
kombisa eka xikombelo xa yona xo tiviwa leswaku yi tumbuluxile ntlawa lowu nga
ta tirha tani hi SGB laha swirho swa yona swi nga ta kombisa swikongomelo swa
xinawana xa 22(4) na xa 23, naswona xikombelo xo tano xi ta fanela ku
kambisisiwa hi vanhu tani hilaha sqwi kombisiweke hakona eka xinawana xa
22(2).
Nhlawulo wa swirho swa tiSGB
23.(1) Minhlangano leyi kunguhataka ku hlawula swirho eka ti SGB yi fanele ku
xiyisisa mhaka ya ndzingano na ndzulamiso wa xihlawu-hlawu lexi a xi ri kona
khale naswona ti ta hlawula vanhu la va-
- nga ta kota ku langutisa timhaka ta ntswalo, ntiyiso, ntsakelo wa vanhu
ni mpimanyiso ni misava hinkwayo loko swi ta eka timhaka ta dyondzo ni
ndzetelo;
- va tshembhiwaka swinene ka xifundzha xa vakheti lexi katsaka ni lava
xiximiwaka, va nga na vuswikoti ni ntokoto eka xiyenge lexi, la va nga ni
vutivi bya maendlelo ni tipholisi ta nhlangano lowu hlawulaka, ni la va
nga ni nseketelo wo huma ka nhlangano hi woxe
- kotaka ku hlanganyeta no yisa emahlweni swilaveko ni mitsakelo ya
tilevhele hinkwato eka xiyenge lexi katsiweke ka SGB;
- d. kotaka ku tirhisa maavanyiselo lawa yo xopa-xopa hi ndlela ya le
henhla swinene; na
- tinyiketeleke ku tirhisa mbulavurisano wa tindlela timbirhi exikarhi ka
NSB na xifundzha xa vakheti.
Mintirho ya tiSGB
- (1) SGB yi ta-
- vumba swipimelo ni tidyondzo ku ya hi swilaveko swa Vulawuri eka
swiyenge-ntsongo ni tilevhele leti kumiweke;
- tivisa mahungu mantshwa ni ka kambisisa swipimelo;
- bumabumela swipimelo ni tidyondzo eka tiNSB;
- bumabumela swilaveko swa ntsariso wa vapimi ni vahleri kumbe minhlangano
yo hlela; ni
- tirha mintirho yin’wana leyi yi nga nyikiwaka hi NSB ku ya hi nkarhi.
(2) Hi ku tirha mintirho leyi kombisiweke eka xinawana xa 24(1) SGByi ta-
- landzelela swiboho leswi tekiweke hi Vulawuri mayelana ni nhluvukiso ni
endlelo ra NQF;
- vulavurisana ni vatshila va xiyenge xo karhi xa dyondzo mayelana ni
ntiyiso ni amukeleko wa mbuyelo wa migingiriko ni ku kambisisa migingiriko
leyi;
- humesa mbuyelo lowu eka Gazete ya Mfumo leswaku lava swi tsakelaka va
nyika miehleketo ya vona ehenhla ka wona;
- vonisisa leswaku mbuyelo wa migingiriko leyi wa kambisisiwa hi Ntlawa wa
Vatsundzuxi tani hilaha swi kombisiweke hakona eka xinawana xa 17, swi nga
si yisiwa eka Vulawuri.
KAVANYISA KA 5
MILAWU YA MAFAMBISELE NI MIGINGIRIKO YA SWA TIMALI SWA tiNSB
na tiSGB
Milawu ya mafambiselo
- Migingiriko ni matirhele ya NSB swi ta lawuriwa hi Milawu ya Mafambiselo
leyi nga eka Anekijara ya swinawana leswi.
Mpfuno hi tlhelo ra timali wa migingiriko ya tiNSB na tiSGB
- (1)NSB yin’wana ni yin’wana eku simekiweni ka yona ni le ka lembe
rin’wana ni rin’wana leri landzelaka ku kotlana ni pulani ya
xirhendzevutani xa swa timali xa Vulawuri, yi ta humesa pulani ya ntirho
leyi kombisaka swikongomelo leswi faneleke ku fikeleriwa eka malembe
manharhu, leyi nga ta katsa ni nkunguhato wa timali leti nga ta tirhisiwa.
(2) Nkunguhato wa matirhisele ya timali wu ta lulamisiwa hi ndlela leyi ku
twananiweke hi yona ni Vulawuri naswona wu ta yisiwa eka Vulawuri ku sayiniwa.
(3) Swirho swa tiSGB swi kuma tihakelo ta swona ta mintirho leyi swi yi
tirhaka ya NSB ku ya hi xinawana xa vatirhela mfumo lexi cinciweke hi
Vulawuri, laha hakelo leyi yi nga ta katsa ni mali yo pfuna eku ngheneleni ka
tinhlengeletano, swiengetelo, mali yo famba hi yona ni swin'’ana.
(4) Swirho swa tikomiti ta tiNSB leswi nga riki swirho swa tiNSB, swi nga
ha kuma hakelo yo fana ni ya swirho swa tiNSB ya mintirho leyi swi yi tirhaka
ya NSB: ntsena loko vuxirho bya swona byi amukeriwile hi Vulawuri.
(5) Vulawuri byi ta pfuna hi tlhelo ra timali eka migingiriko ya tiSGB leyi
ku twananiweke yona loko xilaveko xi ri kona, hi ku languta loko timali ti ri
kona ni hi ku tirhisa ndlela ya manyikele ya timali leyi ku twananiweke yona
ni SGB yoleyo.
KAVANYISA KA 6
NHLOKOMHAKA YO KOMA
Nhlokomhaka yo koma
- Swinawana leswi swi ta vitaniwa Swinawana swa NSB swa 1998.
ANEKIJARA
MILAWU YA MAFAMBISELO YA tiNSB
TINHLAMUSELO
- Eka Milawu leyi ,handle ka loko swi hlamuseriwile hi ndlela yin’wana-
"Mutshami wa xitulu" swi vula mutshami wa xitulu wa NSB;
"Komiti" swi vula komiti ya NSB;
"Komiti-nkulu" swi vula komiti leyi vumbiweke ku tirha mintirho yo
karhi hi ku yimela NSB;
"Xirho" swi vula xirho xa NSB;
"NSB" swi vula Nhlangano wa Swipimelo swa Rixaka;
"Xiboho" swi vula xiboho xa NSB;
"Matsalani" swi vula xirho lexi thoriweke ku tirha ntirho lowu hi
NSB;
SWIRHO SWA NSB
- NSB, hi ku ya hi leswi vekisiweke xiswona ek Nawu, yi ta vumbiwa hi
Mutshami wa xitulu, Museketeri wa mutshami wa xitulu, Matsalani ni
swin’wana swirho leswi hlawuriweke hi SAQA ku ya hi swinawana swa NSB, ku
ri karhi ku langutisiwa xilaveko xa leswaku mutshami wa xitulu u ta
hlawuriwa hi swirho swa NSB exikarhi ka swona vinyi kumbe swi n'wu ’lawula
eka swin'wan’ swiyenge.
VAN’WA-HOFISI
- Mutshami wa xitulu wa NSB kumbe wa komiti u ta tirha ntirho lowu
etinhlengeletanini ta NSB kumbe ta komiti. Loko mutshami wa xitulu a nga ri
kona enhlengeletanini, museketeri wa mutshami wa xitulu u ta tirha ntirho
lowu. Loko hinkwavo va nga ri kona, swirho leswi nga kona swi ta hlawula hi
swoxe exikarhi ka swona la nga tirhaka ntirho lowu.
TINHLENGELETANO TA NSB
- NSB yi ta khoma tinhlengeletano endhawini ni hi nkarhi lowu swi nga ta va
swi bohisiwe xiswona.
- Tinhlengeletano to hlawuleka ti nga vitaniwa hi ku vona ka mutshami wa
xitulu, kumbe ku ya hi xikombelo xa swirho leswi nhlayo ya swona yi nga riki
ehansi ka xin’we xa nharhu xa swirho, laha ndhawu ni nkarhi swi ta vekiwa
hi matsalani hi ku hatlisa hilaha swi kotekaka hakona endzhaku ko kuma
xikombelo lexi.
- Mutshami wa xitulu endzhaku ko burisana ni komiti-nkulu u ni mfanele yo
yisa emahlweni nhlengeletano wa NSB loko leswi longoloxiweke eka ajenda swi
nga nyawuli ku va ku nga va ni nhlengeletano, ntsena loko swirho swi nga
kota ku tivisiwa hi mhaka leyi ka ha sele vhiki rin’we siku ra
nhlengeletano ri nga si fika, nakambe nhlengeletano yi nge dlayiwi kumbe ku
hundziseriwa emahlweni hikwalaho ka ku va ku humelele swo karhi nkarhi
wolowo kumbe hikwalaho ka swin’wana leswi nga henhla ka vulawuri bya NSB
handle ka loko ximbirhi xa nharhu xa swirho swo pfumela.
- Munhu un’wana ni un’wana la tshukaka a lavekile enhlengeletanini a nga
rhambiwa ku ta nghenela nhlengeletano ya NSB.
- Matsalwa hinkwawo lama hangalasiwaka eka swirho ya ta funghiwa mayelana ni
leswi xiyimo xa vundzeni bya wona xi nga xiswona, hi ku twisisa leswaku
swirho swi ta ma tirhisa hi ku landzelela leswi ma nga funghisiwa xiswona.
XITIVISO XA TINHLENGELETANO
- Xitiviso xa nhlengeletano xikan’we ni ajenda ya nhlengeletano swi ta
rhumeriwa swirho hinkwaswo leswi faneleke ku nghenela nhlengeletano leyi14
wa masiku nhlengeletano yi nga si fika hi ku tirhisa adirese leyi
tsarisiweke eka matsalani: loko ku ri nhlengeletano yo hlawuleka switiviso
swi nga nyikiwa hi nkarhi wo koma kambe ku nga ri ku tlula masiku manharhu
nhlengeletano yi nga si va kona.
- Ku tsandzeka ku fika ka xitiviso xa nhlengeletano lexi rhumeriweke eka
adirese leyi tsarisiweke eka matsalani swi nge siveli ku khomiwa ka
nhlengeletano
NONGONOKO WA MAVITO YA LAVA VA NGA KONA ENHLENGELETANINI
- Xirho xin’wana ni xin’wana lexi nga kona enhlengeletanini xi ta sayina
rhijisitara leri endleriweke ku tiyisisa vukona bya swirho.
KHORAMU
- Hafu ya swirho, handle ka mutshami wa xitulu swi ta vumba khoramu eka
tinhlengeletano hinkwato ta ntolovelo ta NSB. Eka tinhlengeletano leto
hlawuleka xin’we xa nharhu xa swirho swa NSB handle ka mutshami wa xitulu
swi ta vumba khoramu.
- Loko nhlayo ya swirho yi nga vumbi khoramu enhlengeletanini, nhlengeletano
yi ta ya emahlweni kambe swiboho leswi nga ta tekiwa swi ta tekiwa tani hi
mpfapfarhuto, swi ta rhumeriwa eka swirho hinkwaswo swa NSB ku tlhela swi
burisana hi swona nakambe swi nga si tekiwa tani hi swiboho leswi tiyeke.
SWIHAXA-MAHUNGU
- Laha swi faneleke ku haxa mahungu mayelana ni migingiriko ni
tinhlengeletano ta NSB ma ta haxiwa hi mutshami wa xitulu wa NSB hi ku
pfumelelana ni mutshami wa xitulu wa Vulawuri.
TIMINETSE
- Timinetse ta nhlengeletano yin’wana ni yin’wana ti ta tsariwa ti
yisiwa eka nhlengeletano leyi landzelaka ku tiyisisiwa. Matsalani u ta
rhumela timinetse eka swirho xikan’we ni xitiviso /xirhambo xa
nhlengeletano.
- Timinetse a ti nge kombisileswi un’wana ni un’wana a swi vuleke ni
leswi a swi vuriseke xiswona enhlengeletanini kambe ku ta va nkomiso wa
leswi humeleleke enhlengeletanini, swiboho ni swiendlo leswi nga lavekaka,
nakambe xirho xi ni mfanelo yo kombela leswaku mavonele ya xona ya kombisiwa
eka timinetse.
NJHEKANJHEKISANO WA NSB NI NHLAWULO
- Enhlengeletanini yin’wana ni yin’wana ya NSB milawu leyi tolovelekeke
ya njhekanjhekisano yi ta tirhisiwa.
- Maendlelo ya swiboho ya ta va hi mpfumelelano ni ntwanano kambe loko ku
nga koti ku fikeleriwa ntwanano ku ta tirhisiwa nhlawulo. Loko ku fanele ku
hlawuriwa ku ta tirhisiwa ku yimisa mavoko handle ka loko xin’wana xa
swirho xo kombela leswaku ku tirhisiwa baloto.
- Mutshami wa xitulu loko a ri entrhweni wa yena ange vi ni vhoti yo
tihlawulela kambe u ta va ni vhoti yo endla xiboho xo hetelela.
- Loko mutshami wa xitulu a nga ri kona mutshami wa xitulu la nga khomela a
nge vi ni vhoti yo tihlawulela, kambe u ta va ni vhoti yo endla xiboho xo
hetelela.
- Swa pfumeleriwa ku tihumesa eka njhekanjhekisano loko xirho xi nga ri ni
ku tsakela eka mhaka leyi ku vulavuriwaka hi yona hi NSB : ntsena loko xirho
xi ta ka xi nga ngheneleli eku tekiweni ka xiboho ehenhla ka mhaka leyi.
- Swiboho leswi tekiwaka nhlayo ya le henhla ya swirho swa NSB swi ta tekiwa
swi ri swiboho swa NSB. Mavonele ya nhlayo leyintsongo ya swirho ya nga
tsariwa ntsena loko swirho swa kona swi komberile leswaku ma tsariwa.
- Loko ko tshuka ku ve ni mhaka leyi lavaka ku langutisiwa ya xihatla hi
nkarhi wa le xikarhi ka tinhlengeletano leyi lavaka leswaku NSByi teka
xiboho hi xihatla, mutshami wa xitulu a nga lerisa matsalani ku rhumela
xitiviso hi posolexi xi kombisaka mhaka ya kona eka xirho xin’wana ni
xin’wana leswaku swirho swi ta kota ku vhota hi poso. Xitiviso xi ta
kombisa kahle nkarhi lowu vhoti yi nga endliwaka ha wona, lowu wu nga
fanelangiki ku va ehansi ka 10 wa masiku ku sukela loko xitiviso xi
rhumeriwile. Mianakanyo ya swirho leswi nga ka nhlayo ya le henhla yi ta
tekiwa tani hi mianakanyo ya NSB ku ya hi tivhoti. Mbuyelo wa tivhoti wu ta
nyikiwa eka nhlengeletano leyi landzelaka.
MAVUMBELE YA TIKOMITI
- NSB yi nga vumba tikomiti, ku katsa ni komiti-nkulu ku ya hi swinawana swa
tiNSB.
KOMITI-NKULU
- Komiti-nkulu leyi vumbiweke ku ya hi swinawana yi ta vumbiwa hi swirho swa
NSB naswona swi ta hlawuriwa hi swirho leswi. Yi ta vumbiwa hi mutshami wa
xitulu ni hi nhlayo yin’wana ya swirho leyi yi nga ta vekiwa hi NSB:
ntsena loko:
25.1 Komiti yoleyo ku ya hi swileriso swa NSB, yi ta tirha mintirho ya NSB
exikarhi ka tinhlengeletano, nakona ntsena loko swiboho hinkwaswo swa nkoka
swi ta va swisungulo swa NSB;
25.2 Mutshami wa xitulu kumbe loko a nga ri kona museketeri wa yena kumbe
loko a nga ri kona mukhomeri wa mutshami wa xitulu la hlawuriweke hi swirho u
ta tirha ntirho lowu eka tinhlengeletano hinkwato ta komiti-nkulu;
25.3 Mutshami wa xitulu u ta nyika xiviko xa ntirho wa komti-nkulu eka
nhlengeletano ya ntolovelo yin’wana ni yin’wana ya NSB, nakambe
25.4 Khoramu ya komiti-nkulu yi ta vumbiwa hi mutshami wa xitulu, ni hafu
ya swirho swa komiti yoleyo.
TIN’WANA TIKOMITI
- Komiti yi ta vumbiwa hi nhlayo ya swirho swa NSB kumbe ya swirho
swin’wana handle ka swa NSB kumbe swirho swa NSB xikan’we ni van’wana
vanhu, lava nga hlawuriwaka hi NSB, lava nga ta thoriwa ku ringana nkarhi
lowu nga ta vekiwa hi NSB.
26.1 NSB yi ta thola xirho xin’wana ni xin’wana xa komiti yoleyo tani
hi mutshami wa xitulu wa komiti.
26.2 Komiti yi nga vumba ntlawa wo tirha wun’we kumbe ku tlula hi ku
pfumeleriwa hi NSB ku tirha ehansi ka swileriso swa komiti mintirholeyi yi nga
nyikiwaka hi NSB kumbe ku lavisisa timhaka leti welaka ehansi ka mintirho ya
komiti.
26.3 Komiti yin’wana ni yin’wana handle ka komiti-nkulu yi nga hlawula
hi mpfumelelano ni komiti-nkulu munhu un’we kumbe ku tlula tani hi swirho
swa komiti ku ringana nkarhi wo karhi kumbe ku tirha ntirho wo karhi.
26.4 NSB yi nga nyika matimba eka komiti yo endla mhaka yo karhi ku ya hi
Swinawana.
26.5 NSB yi nga herisa, engetela kumbe ku cinca matirhele ya komiti, kambe
nkunguhato wo endla tano wu ta rhanga wu rhumeriwa eka komiti leswaku yi nyika
miehleketo ya yona.
26.6 Xirho xa komiti lexi nga ta tsandzeka ku nghenela tinhlengeletano
tinharhu ta komiti hi ku landzelelana handle ko kombela ndzivalelo u ta tshika
ku va xirho xa komiti yoleyo.
26.7 Xirho xa komiti xi nga tshika vuxirho hi ku tsala papila ra xitiviso.
26.8 Loko ko tshuka ku vile ni xirho lexi tshikaka vuxirho, mutshami wa
xitulu u ta tivisa NSB hi ku tsala enhlengeletanini yo sungula ya NSB, leyi
nga ta ringeta ku siva xirho lexi.
SWIVIKO HI TIKOMITI
- Mutshami wa xitulu u ta tisa xiviko xa migingiriko ya komiti ya yena eka
nhlengeletano ya ntolovelo ya NSB.
TINHLENGELETANO TA TIKOMITI
- Leswi kombisiweke eka tindzimana ta 7 ku fika 20 swi ta tirha eka komiti
yin’wana ni yin’wana ya NSB swi ri karhi swi hlayiwa ni ku cinca loku
lavekaka eka vundzeni: hi ku landzelela leswi kombisiweke laha, marito ya
"NSB", "Mutshami wa xitulu" kumbe "Matsalani"
ya ta trha eka komiti, hileswaku, "mutshami wa xitulu wa komiti"
kumbe "matsalani wa komiti".
SWIRHO SWO ENGETELA
- Swirho swo engetela leswi hlawuriweke eka tikomiti ku ya hi swinawana swi
ta va ni matimba hinkwawo lawa swirho swi nga na wona enhlengeletanini, ku
katsa ni matimba yo vhota.
NTIRHO WA MATSALANI
- Mintirho hinkwayo ya vumatsalani ya NSB yi ta endliwa ku ya hi ndzeriso wa
mutshami wa xitulu hi matsalani.
- Ntirho wa matsalani I ku pfuna NSB hi ku:
31.1 tirha ntirho wa vumatsalani
31.2 tsundzuxa mayelana ni timhaka ta vulawuri
31.3 ntirho wa vulawuri
31.4 pfuna ku lawula tiphurojeke
31.5 tirha yin’wana mintirho leyi a nga komberiwaka ku yi tirha hi NSB
KU CINCA MILAWU
- Milawu leyi yi nga cinciwa eka nhlengeletano yin’wana ni yin’wana ya
NSB hi ku pfumelelana ni Vulawuri, hi ku tirhisa nhlayo ya le henhla ya
swirho leswi nga kona: ntsena loko ku cinca loku ku khumba yin’wana ya
timhaka leti nga eka ajenda, naswona loko swirho leswi nga kona swi tlula
hafu ya swirho hinkwaswo.
NKAMBISISO WA SWIBOHO SWA NSB
- Xiboho xin’wana ni xin’wana lexi tekiwaka enhlengeletanini ya NSB xi
fanele ku nyikiwa nomboro ya xiboho leyi fanaka yi ri yoxe. Xirho lexi
navelaka leswaku xiboho lexi tekiweke xi tlhela xi kambisisiwa xi fanele ku
tsala xitiviso xa xilaveko xexo lexi nga ni swivangelo hinkwaswo swo lava ku
kambisisa xiboho xexo lexi nga ta rhumeriwa eka matsalani 14 wa masiku ku
nga si va ni nhlengeletano ya NSB. Loko NSB yo cinca xiboho, ku cinca koloko
ku ta tsariwa eka timinetse ta nhlengeletano laha ku nga ta tlhela ku
nyikiwa matsalwa yantshwa lama kombetaka ku cinca loku.
Print friendly version

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ku Hela Ka Misava A Ku Nge Endleki Hilaha U Ehleketaka Hakona
HAMBILESWI timhaka leti vuriweke malunghana ni ku hela ka misava ti chavisaka, ti vulavula hi swilo swinharhu leswi yelanaka. Xo sungula, ti sekeriwe eka swilo leswi ngo mbamberiwa naswona hakanyingi vanhu va tsandzeka ku vhumbha swilo leswi nga ta endleka enkarhini lowu taka. Xa vumbirhi, swi tikomba onge vanhu va ta pona ntsena hi xiwelo. Xa vunharhu, lava nga ta pona loko misava yi hela swi ta va tikela swinene ku va va hambeta va hanya.
Ku hambana ni sweswo, leswi Bibele yi swi vulaka malunghana ni vumundzuku swa twisiseka swinene. Ya hi tiyisekisa leswaku ku ta va ni ku cinca lokukulu emisaveni. Kambe vanhu hinkwavo lava endlaka ku rhandza ka Xikwembu va ta pona. Ku tlula kwalaho, a yi profetanga leswaku misava yi ta tshwa hikwalaho ka ku buluka lokukulu kumbe leswaku vanhu va ta oma hi xirhami. Kambe yi vula leswaku misava hinkwayo yi ta hundzuriwa paradeyisi.
Kambe vanhu vo tala swa va tikela ku tshemba vuprofeta byebyo bya Bibele. Vanhu lava hehlaka vukhongeri va teka tidyondzo ta Bibele leti vulavulaka hi nhlomulo lowukulu, nyimpi ya Armagedoni, mfumo wa Kreste wa gidi ra malembe ni misava ya Paradeyisi ku ri ntsheketo. Vanhu va tlhuvutse va tlhela va njhekanjhekisana hi tidyondzo leti minkarhi yo tala naswona vafundhisi va ti hlamusele hi tindlela to hambana-hambana. Kambe tinhlamuselo ta tona ta kanetana. Loko mutsari Bruce A. Robinson a vulavula hi nkarhi lowu misava yi nga ta hela ha wona, u te: “Swi tikomba onge ku tsariwe tibuku to tala ta vukhongeri leti nga twisisekiki malunghana ni mhaka leyi ku tlula tidyondzo tin’wana ta Vukreste.” Vuyelo bya kona byi ve byihi? Vanhu va pfilunganyekile.
Kambe Bibele swa olova ku yi twisisa. Yi ni rungula leri humaka eka Xikwembu naswona a xi lavi leswaku hi pfilunganyiwa hi leswi nga ta humelela enkarhini lowu taka. Xiya swivutiso swin’wana leswi tshamelaka ku vutisiwa ivi u twa leswi Bibele yi swi vulaka. Loko u lava ku dyondza leswi engetelekeke, kombela buku leyi nge Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene? leyi kandziyisiweke hi Timbhoni ta Yehovha.
Xana misava ni vanhu swi ta lovisiwa?
“Lavo lulama va ta dya ndzhaka ya misava, va ta tshama eka yona hi masiku.”—Pisalema 37:29.
Xana vanhu hinkwavo va ta fa?
“Lavo lulama hi vona lava nga ta tshama emisaveni, naswona lava va pfumalaka xisandzu hi vona lava nga ta sala eka yona. Loko ku ri lavo homboloka, va ta dlayiwa emisaveni; kasi loko ku ri vaxengi, va ta tsuvuriwa eka yona.”—Swivuriso 2:21, 22.
Xana Xikwembu xi tshame xi lovisa vanhu vo homboloka?
Xikwembu a xi ‘tshikanga ku xupula misava ya khale, kambe xi hlayise Nowa, muchumayeri wa leswo lulama, ni van’wana va nkombo loko xi tisa ndhambhi ehenhla ka misava ya vanhu lava nga xi xiximiki; xi gweve miti ya Sodoma na Gomora hi ku yi hundzula yi va nkuma, xi vekela vanhu lava nga xi xiximiki xikombiso xa swilo leswi taka.’—2 Petro 2:5, 6.
Xana hi nga swi kota ku tiva siku leri vuavanyisi bya Xikwembu byi nga ta fika ha rona?
“Malunghana ni siku ra kona ni nkarhi wa kona a ku na munhu la swi tivaka, hambi ku ri tintsumi ta le matilweni hambi ku ri N’wana, kambe swi tiviwa hi Tatana ntsena. Hikuva hilaha masiku ya Nowa a ma ri hakona, ni masiku ya vukona bya N’wana wa munhu ma ta va tano. Hikuva kukota leswi a va ri xiswona emasikwini wolawo ya le mahlweni ka ndhambi, va dya, va nwa, vavanuna va teka ni vavasati va hlomisiwa, ku fikela siku leri Nowa a ngheneke ha rona engalaveni; nileswi va nga lemukangiki nchumu ku fikela loko ndhambi yi fika yi va kukula hinkwavo, swi ta va tano ni hi vukona bya N’wana wa munhu.”—Matewu 24:36-39.
Xana byi kona vumbhoni bya leswaku makumu ma ta fika ku nga ri khale?
“Emasikwini yo hetelela ku ta fika minkarhi ya mangava leyi swi nonon’hwaka ku langutana na yona. Hikuva vanhu va ta va lava tirhandzaka, varhandzi va mali, lava titivaka, lava titlakusaka, vasandzi, lava nga yingisiki vatswari, lava nga nkhensiki, lava nga tshembekiki, lava nga riki na xinakulobye xa ntumbuluko, lava nga laviki ntwanano hambi wu ri wihi, valumbeti, lava nga tikhomiki, lava nga ni tihanyi, lava nga rhandziki vunene, vaxengi, lava omeke tinhloko, lava tikukumuxaka hi ku tinyungubyisa, lava rhandzaka mintsako ku ri ni ku rhandza Xikwembu, va ri ni xivumbeko xa ku tinyiketela loku nga ni vukwembu kambe va tikomba va nga tshembeki eka matimba ya kona.”—2 Timotiya 3:1-5.
Vumundzuku byi va khomele yini vanhu laha misaveni?
Xikwembu “xi ta sula mihloti hinkwayo ematihlweni ya vona, rifu a ri nge he vi kona, hambi ku ri ku kolola, ni xirilo ni xitlhavi a swi nge he vi kona. Swilo swo sungula swi hundzile.”—Nhlavutelo 21:4.
Xikwembu “xi ta sula mihloti hinkwayo ematihlweni ya vona”
Hambileswi Matsalwa ma nga hi byeliki swilo hinkwaswo malunghana ni vumundzuku, ma hi tiyisekisa leswaku vutomi bya vanhu a byi le khombyeni. Vumundzuku byi ta va lebyi tsakisaka hilaha ku tlurisaka. U nga yi tshemba mhaka yoleyo nileswaku Yehovha Xikwembu u ta swi hetisisa leswi a swi tshembisaka.


text:
VANTSHWA VA VUTISA
Ndzi Nga Vulavurisana Njhani Ni Vatswari Va Mina Hi Milawu Leyi Va Yi Vekaka?
Leswi u swi lavaka: Vuswikoti byo vulavurisana
Ku vulavurisana ni van’wana i swa nkoka hikuva swi endla leswaku
va ku twisisa.
u twisisa leswaku ha yini u nga wu kumi nchumu lowu u wu kombelaka.
Kutani, loko u lava ku khomiwa tanihi munhu lonkulu, u fanele ku dyondza ku vulavula tanihi munhu lonkulu. U nga swi endlisa ku yini?
Dyondza ku lawula ndlela leyi u titwaka ha yona. Leswaku u va ni bulo lerinene ni van’wana swi lava leswaku u tikhoma. Bibele yi ri: “
Xihunguki xi humesa moya wa xona hinkwawo, kambe lowo tlhariha u tshama a rhulile ku fika emakumu.”—Swivuriso 29:11.
Yinhla hi yihi? Papalata ku gungula, ku tsuva ni ku tlakusa mavoko hi ku hlundzuka onge u xihlangi. Sweswo swi ta endla leswaku u vekeriwa milawu leyi engetelekeke.
Ringeta ku vona swilo hi ndlela leyi vatswari va wena va swi vonaka ha yona. Hi xikombiso: a hi nge vatswari va wena a va swi lavi leswaku u ya enkhubyeni wo karhi. Ematshan’weni yo holovisana na vona, u nga ha ku:
“Xana mi nga pfumela loko ndzo famba ni munghana wa mina la tshembekaka?”
Swi nga endleka leswaku vatswari va wena va nga pfumeli. Kambe, loko u twisisa leswaku ha yini va nga pfumeli, u nga kota ku ringanyeta ku ya endhawini yin’wana.
Endla leswaku vatswari va wena va ku tshemba. Anakanya hi munhu la kolotaka mali ebangi. Loko a hakela hilaha a tshembiseke hakona, bangi yi ta n’wi tshemba yi tlhela yi pfumela ku n’wi lomba mali enkarhini lowu taka.
Swi tano ni le kaya. U fanele u yingisa vatswari. Kambe, loko u nga va yingisi, u nga hlamali loko va tshamela ku ku vekela milawu.
Loko u va yingisa—hambi ku ri eka swilo leswitsongo—va ta ku tshemba enkarhini lowu taka.


text:
Naa ni nga takalela u vhala iyi thero kha %%?
EeHai
Bivhili kha Inthanethe
ṰHALUTSHEDZELO YA SHANGO ḼISWA YA MAṄWALO A TSHIKRISTE A LUGERIKA
Naa ni nga takalela u vhala iyi thero kha %%?
EeHai
Mishumo 17:1-34
17 Paulo na Silasi vha buḓekanya Amfipoli na Apolonia vha ya Thesalonika, he ha vha hu na sinagogo ya Vhayuda.2 Paulo a ya khavho samusi o vha o ḓowela u ita nga u ralo, nahone a ambedzana navho nga Maṅwalo nga sabatha tharu dzi tshi khou tevhekana,3 a vha ṱalutshedza na u vha sumbedza u ya nga zwo ṅwalwaho uri zwo vha zwo tea uri Yesu Kristo a tambule na u vuswa vhafuni, nahone a ri: “Ndi onoyo Kristo Yesu, ane nda khou ni ḓivhadza ene.”4 Nga nṱhani ha zwenezwo, vhaṅwe vhavho vha mu tenda nahone vha konana na Paulo na Silasi, na gogo ḽa Vhagerika ḽi gwadamelaho Mudzimu khathihi na vhafumakadzi vho vhalaho vha vhuimo ha nṱha.5 Fhedzi Vhayuda vha vha na vivho vha kuvhanganya vhaṅwe vhanna vhavhi vhane vha sokou tendeleka makete uri vha vuse bonyongo muḓini woṱhe. Vha dzhena nḓuni ya Yasoni nga vhuhali vha tshi khou ṱoḓa uri Paulo na Silasi vha bviselwe nnḓa vhathuni.6 Musi vha songo vha wana vha kokodza Yasoni na vhaṅwe vhafunziwa vha vha isa ha vhakoma vha muḓi, vha zhamba vha ri: “Havha vhathu vhe vha fhiriṱanya ḽifhasi vho swika na fhano,7 nahone ndi vhaeni vha Yasoni. Havha vhathu vhoṱhe vha khou hanedza mulayo wa Kesare,* vha amba uri hu na iṅwe khosi ine ya pfi Yesu.”8 Musi vha tshi pfa zwenezwo, vhavhusi vha muḓi na vhathu vha sinyuwa;9 ha ri vho no lifhisa Yasoni na vhaṅwe tshelede yo linganaho uri vha vha vhofholole, vha vha litsha vha ṱuwa.10 Nga u ṱavhanya musi ho no vha vhusiku, vhahashu vha ruma Paulo na Silasi ngei Berea. Musi vha tshi swika vha mbo ḓi ya sinagogoni ya Vhayuda.11 Vhaberea vho vha vhe na mavhonele avhuḓi u fhira Vhathesalonika ngauri vho ṱanganedza ipfi ḽa Mudzimu nga u ḓiimisela huhulu, vha ṱolisisa Maṅwalo nga vhuronwane ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe u itela u vhona arali zwenezwo zwithu zwo vha zwi ngoho.12 Ngauralo, vhunzhi havho vha vha vhatendi, khathihi na vhanna na vhafumakadzi vha Vhagerika vha si gathi vha vhuimo ha nṱha.13 Musi Vhayuda vha bvaho Thesalonika vha tshi pfa uri ipfi ḽa Mudzimu ḽi khou ḓivhadzwa na ngei Berea nga Paulo, vha ya henefho u itela u vusa bonyongo na u fhiriṱanya vhathu.14 Nga u ṱavhanya vhahashu vha onesana na Paulo nahone a tsela lwanzheni; fhedzi Silasi na Timotheo vha sala henefho.15 Naho zwo ralo, vhe vha fhelekedza Paulo vha mu swikisa Athene, musi vho no wana ndaela ya uri Silasi na Timotheo vha ḓe khae nga u ṱavhanya, vha mbo ḓi ṱuwa.16 Musi Paulo a tshee o vha lindela henengei Athene, a dinalea musi a tshi vhona uri muḓi wonoyo wo ḓala nga midzimu ya zwifanyiso.17 Nga zwenezwo, a thoma u ambedzana na Vhayuda nga Maṅwalo ngei sinagogoni na vhaṅwe vhathu vha rabelaho Mudzimu nahone ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe o vha a tshi amba na vhathu vhane a ṱangana navho ngei makete.18 Vhaṅwe vha Vhaepikure na Vhastoiki vhane vha vha vhaḓivhi vha pfunzo dza maṱali vho vha vha tshi khou hanedzana na Paulo, nahone vhaṅwe vha tshi ri: “Naa uyu muthu u khou fhafhaḓa a tshi ri mini?” Vhaṅwe vha ri: “Zwi tou nga u khou amba nga ha midzimu ine ri si i ḓivhe.” Vho amba zwenezwo ngauri o vha a tshi khou ḓivhadza mafhungo maḓifha nga ha Yesu na nga u vuswa ha vhafu.19 Ngauralo, vha mu dzhia nahone vha mu isa Areopago,* vha ri: “Naa u nga ri vhudza yeneyo pfunzo ntswa ine wa khou amba nga hayo?20 Ngauri u khou amba zwithu zwiswa zwine ri si zwi ḓivhe. Ri khou ṱoḓa u ḓivha zwine zwenezwi zwithu zwa amba zwone.”21 Zwi re zwone ndi uri Vhaathene vhoṱhe na vhatsinda vho dalaho henefho vho vha vha tshi fhedza tshifhinga tshavho vho sokou dzula, vha tshi khou haseledza kana u thetshelesa maṅwe mafhungo maswa.22 Paulo a takuwa a ima vhukati ha Areopago a ri:“Inwi vhathu vha Athene, ndi a vhona uri ni vhathu vha ofhesaho midzimu u fhira vhaṅwe vhathu.23 Sa tsumbo, musi ndi tshi khou pfuka nahone ndi tshi lavhelesa nga vhuronwane zwithu zwine na zwi rabela, ndo vhona hu na aletare yo ṅwalwaho uri ‘Ndi Ya Mudzimu A Sa Ḓivhiwi.’ Nga zwenezwo, onoyo mudzimu ane ni si mu ḓivhe ndi ene ane nda khou mu ḓivhadza kha inwi.24 Mudzimu we a sika shango na zwoṱhe zwi re khaḽo, samusi e Ene Murena wa ḽiṱaḓulu na ḽifhasi, a sa dzuliho thembeleni dzo fhaṱwaho nga zwanḓa,25 ha shumelwi nga zwanḓa zwa vhathu zwa tou nga u na zwine a shaya, ngauri ndi ene ane a ṋea vhathu vhoṱhe vhutshilo na muya wa u fema na zwithu zwoṱhe.26 Ndi ene o itaho uri kha muthu muthihi hu bve tshaka dzoṱhe, uri vha dzule ḽifhasini ḽoṱhe, a laedza uri hu vhe na zwifhinga zwo vhewaho na mikano hune vhathu vha dzula hone,27 uri vha ṱoḓe Mudzimu, na uri vha ite vhuḓidini ha uri vha mu wane, samusi e si kule na muṅwe na muṅwe washu.28 Ngauri ri tshi tshila, ri tshi tshimbila, ri tshi vha hone, ndi nga ene, vhunga vhaṅwe vharendi vho amba vha ri, ‘Na riṋe-vho ri vhana vhawe.’29 “Naho zwo ralo, samusi ri vhana vha Mudzimu, a ro ngo fanela u humbula uri Mudzimu u nga musuku, tsimbi-tseṱha, kana tombo, u fana na tshithu tsho tou vhaḓwaho nga vhutsila ha vhathu.30 Ndi ngoho uri Mudzimu o litsha u humbula zwithu zwe vhathu vha ita musi vha sa athu ḓivha, fhedzi zwino u khou vhudza vhathu vhoṱhe fhethu hoṱhe uri vha fanela u rembuluwa.31 Ngauri Mudzimu o vhea ḓuvha ḽe a dzudzanya uri u ḓo haṱula ḽifhasi ḽoṱhe nga nḓila yo lugaho a tshi shumisa muthu we a mu nanga, nahone o khwaṱhisedza vhathu vhoṱhe uri onoyo muthu o mu vusa vhafuni.”32 Musi vha tshi pfa a tshi amba nga ha u vuswa ha vhafu, vhaṅwe vha thoma u mu hoya, vhaṅwe vha ri: “Ri ḓo dovha ra u thetshelesa nga ḽiṅwe ḓuvha.”33 Nga zwenezwo, Paulo a ṱuwa vhukati havho,34 fhedzi vhaṅwe vhathu vha ima nae nahone vha vha vhatendi. Kha vhenevho ho vha hu na Dionisio, muhaṱuli wa khothe ya Areopago, na muṅwe mufumakadzi we a vha a tshi pfi Damarisa, na vhaṅwe nga nnḓa ha vhenevho.


text:
Nganea 6: Murwa Wavhuḓi, na Muvhi
Vhonani Kaini na Abele zwino. Vhoṱhe vho no aluwa. Kaini o vha mulimi. O vha a tshi lima dzithoro na mitshelo na miroho.
Abele a vha mulisa wa dzinngu. O vha a tshi funa u londola ngwana ṱhukhu. Dza aluwa dza vha nngu khulwane, nahone nga u ṱavhanya Abele a vha na sambi ḽoṱhe ḽa nngu dza u lisa.
Ḽiṅwe ḓuvha Kaini na Abele vha ḓisela Yehova tshifhiwa. Kaini a ḓisa zwiḽiwa zwe a lima. Abele a ḓisa nngu yavhuḓi ye a vha e nayo. Yehova a takadzwa nga Abele na tshifhiwa tshawe. Fhedzi a si takadzwe nga Kaini na tshifhiwa tshawe. Ni a ḓivha uri ndi ngani?
A si uri tshifhiwa tsha Abele tsho vha tshi khwine kha tsha Kaini. Ndi ngauri Abele o vha a tshi funa Yehova na mukomana wawe. Fhedzi Kaini o vha e muvhi; a sa funi murathu wawe.
Ngauralo Mudzimu a vhudza Kaini uri u fanela u litsha nḓila dzawe. Fhedzi Kaini a si thetshelese. A sinyuwa zwihulu nge Mudzimu a funa Abele. Ngauralo Kaini a ri kha Abele, ‘Kha ri ye tsimuni.’ Musi vhe vhoṱhe henengei, Kaini a rwa murathu wawe Abele a mu vhulaha. Naa itsho tsho vha tshi si tshithu tshi ofhisaho uri Kaini a tshi ite?
Naho Abele o fa, Mudzimu u kha ḓi mu humbula. Abele o vha e wavhuḓi, nahone Yehova ha hangwi muthu o raloho. Ngauralo ḽiṅwe ḓuvha Yehova Mudzimu u ḓo humisela Abele vhutshiloni hune a sa tsha ḓo fa. U ḓo kona u tshila fhano ḽifhasini nga hu sa fheli. Naa a zwi nga vhi zwavhuḓi u ḓivha vhathu vha ngaho Abele?
Mudzimu ha takadzwi nga vhathu vha ngaho Kaini. Musi Kaini o vhulaha murathu wawe, Mudzimu a mu pandela muṱani woṱhe. Musi Kaini a tshi ṱuwa uri a yo dzula huṅwe kha ḽifhasi, a dzhia muṅwe wa khaladzi dzawe, a vha musadzi wawe.
Tshifhinga tshi tshi ya Kaini na musadzi wawe vha thoma u vha na vhana. Vhaṅwe vharwa na vhananyana vha Adamu na Eva vha vhingana, na vhone-vho vha vha na vhana. Nga u ṱavhanya ha vha na vhathu vhanzhi kha ḽifhasi. Kha ri gude nga ha vhaṅwe vhavho.
Genesi 4:2-26; 1 Yohane 3:11, 12; Yohane 11:25.
Mbudziso
- Kaini na Abele vho vha vha tshi shuma u ita mini?
- Ndi zwifhiwa zwifhio zwe Kaini na Abele vha zwi ṋea Yehova?
- Ndi ngani Yehova o takalela tshifhiwa tsha Abele, nahone ndi ngani a songo takalela tsha Kaini?
- Kaini ndi muthu-ḓe, nahone Yehova o lingedza hani u mu khakhulula?
- Kaini o ita mini musi e na murathu wawe tsimuni?
- Ṱalutshedzani zwe zwa itea kha Kaini nga murahu ha u vhulaha murathu wawe.
Mbudziso dzo engedzeaho
- Vhalani Genesi 4:2-26.
Yehova o ṱalusa hani vhuimo vhu re na khombo he Kaini a vha e khaho? (Gen. 4:7)
Kaini o sumbedza hani zwe zwa vha zwi mbiluni yawe? (Gen. 4:9)
Mavhonele a Yehova ndi afhio malugana na u shulula malofha a si na mulandu? (Gen. 4:10; Yes. 26:21)
- Vhalani 1 Yohane 3:11, 12.
Ndi ngani Kaini o sinyuwa, nahone zwenezwi zwi ri sevha hani ṋamusi? (Gen. 4:4, 5; Mir. 14:30; 28:22)
Bivhili i sumbedza hani uri naho miraḓo yoṱhe ya muṱa washu i tshi nga pikisa Yehova, ri nga dzula ri tshi fulufhedzea? (Ps. 27:10; Mat. 10:21, 22)
- Vhalani Yohane 11:25.
Ndi khwaṱhisedzo ifhio ine Yehova a i ṋea vhoṱhe vhane vha fela u luga? (Yoh. 5:24)


text:
Mbudziso Dza Bivhili Dzo Fhindulwa
Naa pulanete yashu i na ndivho?
Pulanete yashu yo itwa zwavhuḓi vhukuma u itela uri i tikedze vhutshilo. I na maḓi manzhi, ane a vha a ndeme vhutshiloni. U kunama na u mona-mona ha shango zwo itelwa u thivhela lwanzhe uri lu si rotholese kana u fhisesa. Dzingamufhe wa shango na maanḓa a maginethe zwi ḽi tsireledza kha masana a re na khombo. Nḓila ine zwimela na zwipuka zwa ḓitika ngayo nga ḽifhasi i a mangadza vhukuma. Nga zwenezwo, vhathu vhanzhi vho phetha nga ḽa uri pulanete yashu yo itwa hu na ndivho.—Vhalani Yesaya 45:18.
Fhedzi ni nga ḓivhudzisa uri, ‘Naa tshengelo na u sa vha na khaṱulokwayo ndi tshipiḓa tsha yeneyo ndivho?’—Vhalani Doiteronomio 32:4, 5.
Naa ndivho ya ḽifhasi i ḓo ḓadzea?
Ḽifhasi ḽo sikwa uri ḽi vhe haya hu takadzaho ha vhathu vhane vha ṱhonifhana na u funa Musiki wavho. Nga zwenezwo, vhutshilo ha vhathu vhu na ndivho khulwane u fhira pulanete kana vhutshilo ha tshipuka. Ri nga kona u pfesesa uri Musiki washu ndi nnyi nahone ra dzhiela nṱha na u edzisa lufuno na khaṱulokwayo zwawe.—Vhalani Muhuweleli 12:13; Mixa 6:8.
Musiki washu a nga ita uri zwoṱhe zwe a livha u zwi ita zwi ḓadzee. Ngauralo, ri nga vha na vhungoho ha uri u ḓo fhelisa tshengelo na u sa vha na khaṱulokwayo na u ita uri pulanete yashu i vhe haya ho teaho na hu takadzaho vhathu.—Vhalani Psalme ya 37:11, 29; Yesaya 55:11.


text:
Lava Tiles
- Lavastone with holes (basaType: Lava Tiles Vietnam
- natural split lava stoneType: Lava Tiles China
- Bush Hammered Lava StoneType: Lava Tiles China
- silver grey/sky blueType: Lava Tiles China
Total 4 Lava Tiles, Current Page is 1.1
Lava Tiles
Lava Tiles from different countries, such as China Lava Tiles, India Lava Tiles, Italy Lava Tiles, Brazil Lava Tiles, Turkey Lava Tiles, Iran Lava Tiles, Spain Lava Tiles, Egypt Lava Tiles, Portugal Lava Tiles, Greece Lava Tiles, Pakistan Lava Tiles, and high quality Lava Tiles from other countries with competitive price.


text:
NHLOKO-MHAKA YA XIFUNENGETO | XIKWEMBU XI RI YINI HI KU DZAHA?
Ntungu Wa Misava Hinkwayo
Ku dzaha swi ni khombo.
Swi dlaye vanhu va 100 000 000 eka malembe ya dzana lama hundzeke.
Hi lembe swi dlaya vanhu va kwalomu ka 6 000 000.
Hi xiringaniso, swi dlaya munhu un’we eka tisekoni tin’wana ni tin’wana ta tsevu.
Swi tikomba onge vanhu a va nge tshiki ku dzaha.
Valawuri va vhumbha leswaku loko nhlayo ya vanhu lava dzahaka yi ya yi andza, nhlayo ya lembe ni lembe ya vanhu lava faka hi ku dzaha yi ta tlula 8 000 000 hi 2030. Va vhumbha leswaku ku dzaha swi nga ha dlaya vanhu lava ringanaka 1 000 000 000 eku heleni ka lembe ra va-2100.
Ku dzaha fole swi khumba ni vanhu van’wana lava nga dzahiki. Ku katseka ni swirho swa ndyangu leswi vabyaka, ku lahlekeriwa hi mali naswona lembe ni lembe ku fa vanhu va 600 000 lava nga dzahiki fole hi ku hefemula musi wa rona. Xiphiqo lexi xi tlulela eka un’wana ni un’wana naswona sweswo swi endla leswaku swikoxo swo khathalela rihanyo swi tlakuka.
Ku dzaha a ku fani ni mintungu leyi madokodela ma tsandzekaka ku yi tshungula. Dokodela Margaret Chan, mukongomisi wa Vandla ra Rihanyo ra Misava Hinkwayo u te: “Ku dzaha fole ku te ni vanhu, hikwalaho loko vona ni mfumo vo tiyimisela ku ku herisa va nga swi kota.”
Namuntlha matiko ma lwisana ngopfu ni ntungu lowu, lowu vangaka swiphiqo swa rihanyo. Ku sukela hi August 2012, matiko man’wana ya 175 ma endle xiboho xo lwisana ni ku dzaha fole. * Hambiswiritano, tikhampani letikulu ti endla leswaku ntungu lowu wu ya wu andza. Lembe ni lembe, tikhampani ta fole ti tirhisa mali leyi ringanaka timiliyoni eka ku navetisa leswaku ti kuma vaxavi lavantshwa, ngopfu-ngopfu vavasati ni vantshwa lava tshamaka ematikweni lama ha hluvukaka. Leswi ku dzaha swi godzombelaka, swi kombisa leswaku nhlayo ya vanhu lava dzahaka yi ta ya yi andza ku engetela eka vanhu va magidi ya timiliyoni lava ana se va dzahaka. Loko lava dzahaka sweswi va nga tshiki, nhlayo ya vanhu lava faka yi ta tlakuka eka malembe ya 40 lama landzelaka.
Ku navetisa ni ku godzomberiwa swi endla leswaku vanhu vo tala swi va tikela ku tshika mukhuva lowu va nga ha wu laviki. Naoko na yena u tshame a langutana ni xiphiqo lexi fanaka. U sungule ku dzaha a ha ri muntshwa. Ku encenyeta ndlela leyi mukhuva lowu a wu kombisiwa ha yona eka swihaxa-mahungu, swi endle leswaku a titwa a ri munhu wo antswa. Hambileswi a voneke vatswari va yena va fa hikwalaho ka khensa ya mahahu, a nga tshikanga ku dzaha ni loko a ri karhi a kurisa vana va yena vambirhi va vanhwanyana. U te, “A ndzi karhateka hi leswaku ndzi ta va ni khensa ya mahahu ni ku vilela hi rihanyo ra vana va mina kambe a ndzi tshikanga. A ndzi anakanya leswaku a ndzi nge pfuki ndzi tshike ku dzaha.”
Hambiswiritano, Naoko u tshikile ku dzaha. U pfuniwe hi leswi pfuneke vanhu va timiliyoni lava koteke ku tshika ku dzaha. I yini leswi n’wi pfuneke? Yana emahlweni u hlaya.
^ ndzim. 11 Xiboho lexi tekiweke xi katsa ku dyondzisa vanhu hi khombo ra ku dzaha, ku hunguta swinavetiso swa fole, ku tlakusa xibalo xa fole ni ku simeka minongonoko leswaku ku pfuniwa vanhu va tshika ku dzaha.


text:
17 Hikuva mavoko ya lavo homboloka ma ta tshoveka,+Kambe Yehovha u ta seketela lavo lulama.+
י [Yohdh]
18 Yehovha wa ma lemuka masiku ya lava pfumalaka xihoxo,+Ni ndzhaka ya vona yi ta va kona hilaha ku nga riki na makumu.+
19 A va nge khomiwi hi tingana hi nkarhi wa khombo,+Va ta xurha hi masiku ya ndlala.+
כ [Kaph]
20 Hikuva lavo homboloka va ta lova,+Ni valala va Yehovha va ta fana ni madyelo ya risima;Va fanele va fika emakumu.+ Va fanele va herisiwa hi musi.+
ל [La′medh]
21 Lowo homboloka wa lomba kambe a nga tlherisi,+Kambe lowo lulama u kombisa tintswalo naswona u humesa tinyiko.+
22 Hikuva lava katekisiwaka hi yena va ta fuwa misava,+Kambe lava a va rhukanaka va ta herisiwa.+
מ [Mem]
23 Yehovha u lunghiselele milenge ya munhu la tiyeke emirini,+Naswona U tsakisiwa+ hi ndlela yakwe.
24 Hambiloko o wa, a nge lahleriwi ehansi,+Hikuva Yehovha u seketela voko rakwe.+
נ [Nun]
25 A ndzi ri jaha, kambe se ndzi dyuhele,+Kambe a ndzi si tshama ndzi vona munhu la lulameke a tshikiwa hi ku helela,+Hambi ku ri vana vakwe va lava xinkwa.+
26 Siku hinkwaro u kombisa tintswalo naswona wa lombisa,+Ni vana vakwe va faneriwa hi nkateko.+
ס [Sa′mekh]
27 Fularhela swo biha u endla leswinene,+Kutani u tshama hilaha ku nga riki na makumu.+
28 Hikuva Yehovha u rhandza vululami,+Naswona a nge va siyi lava tshembekeke vakwe.+ע [ʽA′yin]Kunene va ta rindziwa hilaha ku nga riki na makumu;+Kambe loko ku ri vana va lavo homboloka, kunene va ta herisiwa.+
29 Lavo lulama va ta dya ndzhaka ya misava,+Va ta tshama eka yona hi masiku.+
פ [Peʼ]
30 Nomu wa lowo lulama hi wona wu vulaka vutlhari hi rito ra le hansi,+Ni ririmi rakwe ri vulavula hilaha ku lulameke.+
31 Nawu wa Xikwembu xakwe wu le mbilwini yakwe;+Milenge yakwe a yi nge tsekatseki.+
צ [Tsa·dheh′]
32 Lowo homboloka u tshama a rindze lowo lulama+U lava ku n’wi dlaya.+
33 Loko ku ri Yehovha, a nge n’wi siyi evokweni ra yoloye,+Naswona a nge vuli leswaku u hombolokile loko a n’wi avanyisa.+
ק [Qohph]
34 Tshemba Yehovha u hlayisa ndlela yakwe,+U ta ku tlakusa leswaku u dya ndzhaka ya misava.+U ta swi vona loko lavo homboloka va herisiwa.+
ר [Rehsh]
35 Ndzi n’wi vonile muxanisi wo homboloka+A nava ku fana ni murhi lowu vekaka mihandzu emisaveni ya wona.+
36 Kambe a hundza, a nga ha vi kona;+Naswona a ndzi hambeta ndzi n’wi lava, kambe a nga kumekanga.+
ש [Shin]
37 Languta la pfumalaka xisandzu naswona u vona la lulameke,+Hikuva vumundzuku bya munhu yoloye byi ta va ni ku rhula.+
38 Kambe lava tlulaka nawu kunene va ta lovisiwa swin’we;+Vumundzuku bya lavo homboloka byi ta herisiwa hakunene.+
ת [Taw]
39 Ku ponisiwa ka lavo lulama ku huma eka Yehovha;+I xisirhelelo xa vona hi nkarhi wa maxangu.+
40 Yehovha u ta va pfuna a va ponisa.+U ta va balekisa eka vanhu vo homboloka kutani a va ponisa,+Hikuva va tumbele eka yena.+


text:
THERO I RE KHA GWATI | MUVHUSO U SI NA VHUTSHINYI
Vhutshinyi Ha Muvhuso
Vhutshinyi ha Muvhuso ho ṱaluswa sa u shumiswa luvhi ha maanḓa a muvhuso u itela u ḓivhuyedza. Honoho vhutshinyi ndi kale vhu hone. Sa tsumbo, Bivhili i katela mulayo une wa thivhela tshanḓanguvhoni kha mafhungo a khothe, zwine zwa sumbedza uri honoho vhutshinyi ndi kale vhu hone lwa miṅwaha i fhiraho 3 500 yo fhiraho. (Ekisodo 23:8) Vhukuma, vhutshinyi vhu katela zwi fhiraho u sokou ṱanganedza tshanḓanguvhoni. Nga zwiṅwe, zwifhinga vhashumi vha muvhuso vha sa fulufhedzei vha tswa thundu nahone vha shumisa luvhi tshumelo nga nḓila i songo teaho kana vha tswa tshelede nga ho livhaho. Vha nga dovha vha shumisa vhuimo havho u itela u vhuyedza mashaka na dzikhonani zwi songo tea.
Samusi vhutshinyi vhu tshi nga vha hone kha madzangano a vhathu, zwi vhonala u nga vhutshinyi muvhusoni ho kalula. Global Corruption Barometer ya 2013 yo gandiswaho nga Transparency International, yo vhiga uri vhathu shangoni ḽoṱhe vha humbula uri madzangano maṱanu a rangaho phanḓa nga vhutshinyi ndi mahoro a politiki, mapholisa, vhashumi vha muvhuso, vha mulayo na vhahaṱuli. Ṱhogomelani miṅwe mivhigo ine ya sumbedza thaidzo.
AFURIKA: Nga 2013, vhaṅwe vhashumi vha muvhusoni vha 22 000 vha ngei Afurika Tshipembe vho farelwa u sa fulufhedzea.
AMERIKA TSHIPEMBE: Nga 2012, ngei Brazil vhathu vha 25 vho farelwa u shumisa luvhi tshelede ya muvhuso u itela u renga vhatikedzi vha zwa politiki. Kha vhe vha farwa, ho vha hu na we a vha e tshanḓa tsha muphuresidennde ane a vha munna wa vhuvhili a re na maanḓa kha ḽeneḽo shango.
ASIA: Ngei Seoul kha ḽa Korea Tshipembe, vhathu vha 502 vho fa nge vha welwa nga vhengele nga 1995. Vhaṱoḓisisi vho wana uri mushumi wa yeneyo ḓorobo o ṱanganedza tshanḓanguvhoni u itela uri vhafhaṱi vha shumise khonkhirithi i songo teaho na u tshinya ndugelo dza vhathu.
YUROPA: Malugana na Khomishini ya Muhasho Wa Zwa Vhuno ya ngei Yuropa, Muofisiri ane a pfi Cecilia Malmström o amba uri: “Vhutshinyi ho kalulaho ha ngei Yuropa vhu a mangadza.” O dovha a ri: “Zwi vhonala u nga vhorapolitiki a vho ngo ḓiimisela u fhelisa vhutshinyi.”
Vhutshinyi ha muvhuso ho ṱoka midzi. Muphurofesa ane a pfi Susan Rose-Ackerman muḓivhi wa mafhungo a zwa u thivhela vhutshinyi o ṅwala uri: “Muvhuso u fanela u ita tshanduko ya ndeme kha zwa mabindu.” Naho zwi tshi vhonala u nga honoho vhuimo vhu nga si shanduke, Bivhili i sumbedza uri tshanduko khulwane a si zwithu zwine zwa ḓo konadzea fhedzi, fhedzi zwi ḓo dovha zwa itea.


text:
Tlhatlhambuto 85: Jesu A Pswaliwa Lomu Rangeni
WA ZI tiva a ku himani a xinwanana lexi? Ina, hi Jesu. Yena wa ha hi ku pswaliwa lomu rangeni. A ranga hi lomu ku valelwako kona zifuyo. Maria i latile Jesu lomu ka xigowolo, ku nga wutshamu legi a timbongola ni zinwani zifuyo zi gelako kona zakuga. Kasi hikuyini Maria na Josefa va hi kona lomu ni zihari? Legi a hi wutshamu ga ku a xinwanana xi pswalilwa kona, a hi zona?
Ahihi, a hi gona. Kanilezi vona va kona lomo hi lezi: A mufumeli wa Roma, Kesari Augustu, i vekile nayo wu nge ngalo a munwe ni munwani i fanele ku tlhelela doropeni legi a pswalilweko kona lezaku a ya tsalisa a vito gakwe bhukwini. Makunu, Josefa i pswalilwe kwalaha Betlehema. Kanilezi a xikhati lexi yena na Maria va chikeleko, ku wa nga hi na wutshamu gi nga hi ni yindlu ya lezaku va tshama ka yona. Hikwalaho vona va zile va ta tshama kwalomu ni zifuyo. Niku ka galego siku Maria i lo pswala Jesu! Kanilezi, kota lezi u mu wonako, yena Jesu wa hanya khwatsi.
Wa va wona a varisi va tako a ku ta wona Jesu? Vona va wa hi le livaleni ni wusiku na va risa a tiyivu tabye, laha a kuwonekela ko ngangamela ku nga va ranzela. Ku wa hi ngelosi! A varisi va lo chava nguvu. Kanilezi a ngelosi yi te ngalo: ‘Mu nga chavi! Nzi mu nehela mahungu yo saseka. Nyamutlha, le Betlehema, ku pswalilwe Kristu a Hosi. Yena i ta ponisa vanhu! Mu ta ya mu kuma a petselwe ka tinguwo na a latilwe lomu xigowolweni.’ Hi xitshuketi ku lota tingelosi to tala zonake ti sangula a ku dumisa Nungungulu. Zalezo a varisi lavo va lo hatlisa va famba va ya lava Jesu, niku zalezi va mu kumile.
Wa zi tiva a ku hikuyini Jesu a hi munhu wo hlawuleka nguvu? Wa zi tiva a ku hi yena mani hakunene? Khumbula, ka tlhatlhambuto yo sangula ya bhuku legi hi hlawutile hi N’wana wa Nungungulu wo sangula. A N’wana loye i tirile zinwe na Jehova kumaheni ka matilo ni misava ni zontlhe zinwani zilo. Makunu, yaloye hi yena Jesu!
Ina, Jehova i rurisile a wutomi ga N’wana wakwe hi le tilweni a gi veka lomu nzeni ka Maria. Zalezo ku lo sangula ku kula a xinwanana lomu nzeni kakwe a kufanana ni lezi a zinwani zivanana zi kulisako zona lomu nzeni ka vamamani va zona. Kanilezi a xinwanana lexi xi wa hi N’wana wa Nungungulu. Hi kugumesa Jesu i pswalilwe kwalaha rangeni lomu Betlehema. Wa zi wona makunu a ku hikuyini a tingelosi ti nga wa tsaka nguvu hi ku bikela a vanhu lezaku Jesu i wa pswalilwe?
Luka 2:1-20.
Ziwutiso
- Himani a xinwanana lexi laha mufananisweni, niku xana Maria i xi latile kwihi?
- Hikuyini Jesu a pswalilweko lomu rangeni ku nga ni zihari?
- Laha mufananisweni, hi vamani a vavanuna lava va nghenako rangeni, niku zini lezi va nga byelilwe hi ngelosi?
- Hikuyini Jesu ahi munhu wo hlawuleka?
- Hikuyini zi kotekako a ku Jesu a vitwa N’wana wa Nungungulu?
Ziwutiso zo engetela
- Gonza Luka 2:1-20.
Xipanze muni lexi Kesari Augustu a ngave naxo kutatisekeni ka xiprofeto xa kubelekwa ka Jesu? (Lu. 2:1-4; Mika 5:2)
Zi nga mahekisa kuyini a ku munhu a kala a patseka xikari ka lava va wuliwako ku ngalo “vanhu lava a xaleleko ha vona” Nungungulu? (Lu. 2:14; Mat. 16:24; Joh. 17:3; Miti. 3:19; Maheb. 11:6)
Kota lezi ku nge a varisi lavayani va nyalidede va vaJuda va wa hi ni xigelo xa ku tsaka hi kota ya kubelekwa ka Muhanyisi, xigelo muni xa hombe ku hunza lexo lexi a malanza ya Nungungulu ma nga naxo inyamutlha xa kuva ma tsaka? (Lu. 2:10, 11; Efe. 3:8, 9; Kuv. 11:15; 14:6)


text:
Swivutiso Leswi Vantshwa Va Swi Vutisaka—Tinhlamulo Leti Tirhaka, Vholumo 1
‘Ndzi nga vulavurisana njhani ni vatswari va mina?’ ‘Ndzi nga endla yini leswaku ndzi va ni vanghana?’ ‘I yini lexi hoxeke hi ku endla timhaka ta masangu munhu a nga si nghenela vukati?’ ‘Ha yini ndzi va ni gome hi ndlela leyi?’
Loko u tshame u tivutisa swivutiso swo fana ni leswi, a wu wexe. Ku nga khathariseki leswaku u wu lave kwihi nkongomiso, swi nga ha endleka leswaku u nyikiwe tinhlamulo leti nga pfumelelaniki. Buku leyi nge Swivutiso Leswi Vantshwa Va Swi Vutisaka—Tinhlamulo Leti Tirhaka, Vholumo 1 yi nga ku pfuna. Ndzayo ya yona leyi pfunaka yi sekeriwe eBibeleni. Rito ra Xikwembu ri pfune vanhu va timiliyoni leswaku va langutana ni swiphiqo hi ndlela leyi humelelaka. Kuma leswaku yi nga ku pfuna njhani!
Vholumo leyi, yi katsa swiyenge leswi landzelaka:
Ku Hanyisana Ni Ndyangu Wa Ka N’wina
Ku Titiva
Leswi Endlekaka Loko U Ri Exikolweni Ni Loko U Nga Ri Exikolweni
Timhaka Ta Masangu, Mahanyelo Ni Rirhandzu
Mikhuva Ya Ku Tionhela Vutomi
Nkarhi Wa Wena Wo Wisa
Vugandzeri Bya Wena
Xiengetelo Xa Vatswari
U nga kopa PDF ya buku leyi, kumbe u kombela buku ya kona hi ku tsalela tihofisi ta hina.
Xiya: Se u nga kota ku tsala swo karhi eka PDF ya buku leyi. Loko khompyuta ya wena yi ri ni progreme ya kona, u nga tsala tinhla ni tinhlamulo ta wena eka yona.


text:
Tlhatlhambuto 60: Abigaili Na Davida
WA MU tiva a wasati loyi wo saseka a khingako Davida? A vito gakwe hi Abigaili. Yena i na ni kupima ka ku nene, niku i valela Davida a ku maha nchumu wo biha. Kanilezi na hi nga se tiva lezo, a hi woneni lezi zi tako na zi mahekela Davida.
Anzhako ka loku Davida a tsutsumile Saule, yena i fihlala lomu ka rinzi. A vamakabye vakwe ni vanwani va ngango wakwe va lo ta patsana naye kwalomo. Yena i telwa hi xipimo xa 400 wa vavanuna, zonake Davida i maha murangeli wabye. Kasike Davida iya ka hosi ya Moabi a yaku ngalo: ‘Maha wuxinji u vumela a raru wa mina ni mamani wa mina a ku tshama na wena kala nzi wona lezi zi ta nga nzi humelela.’ Anzhako Davida ni vavanuna vakwe va sangula ku fihlala lomu zitsungeni.
Kuve anzhako ka lezo laha Davida a nga tlhangana na Abigaili. A nuna wakwe Nabali munhu a ganyileko na hi nwinyi wa petso wo kari. Yena i na ni 3.000 wa tiyivu ni 1.000 wa timbuti. Nabali i wanuna wo biha. Kanilezi a sati wakwe Abigaili i sasekile nguvu. Yena kambe i tiva ku maha lezi zi nga zi nene. Ka xikhati xo kari yena iza a ponisa a ngango wakwe. A hi woneni a ku zi mahisile kuyini.
Davida ni vavanuna vakwe va mahile zi nene ka Nabali. Vona va vunile ku vikela a tiyivu takwe. Makunu ka siku go kari Davida i rumela vo kari xikari ka vavanuna vakwe a ku ya maha xikombelo ka Nabali. A vavanuna va Davida va chikela ka Nabali na yena ni vavuneteli vakwe va kari va kaya a woya ga tiyivu. I siku ga mubuzo, niku Nabali i na ni zilo zo tala za zi nene zi felako ku giwa. Zonake a vavanuna va Davida va wula lezi: ‘Hi ku mahele zi nene. A hi yivangi ni yinwe ya tiyivu ta wena, kanilezi hi vunetele a ku ti wonelela. Makunu, maha wuxinji, u hi nyika zakuga.’
Nabali aku ngalo: ‘Nzi nga ta nyikela zakuga za mina ka vavanuna vo kota nwina.’ Yena i wulawula hi ndlela yo biha nguvu, a tlhela a wulawulela zilo zo biha ha Davida. Loku a vavanuna va tlhela va ya hlawutela Davida hi lezo, Davida i zangara nguvu. Davida a byela vavanuna vakwe ku ngalo: ‘Hlomani tisupado ta nwina!’ Zalezo vona va teka a ndlela yabye ya ku ya daya Nabali ni vavanuna vakwe.
Munwe wa vavanuna va Nabali, a nga zwile magezu yo biha lawa ma nga wuliwa hi Nabali, i hlawutela Abigaili lezi zi humeleleko. Zalezo Abigaili i longisela zakuga. A zi pakela ka timbongola a nghena ndleleni. Laha a tlhanganako na Davida, yena i chika hi laha ka mbongola yakwe, a khizama aku: ‘Maha wuxinji, dada, u nga khataleli nuna wa mina Nabali. Xipumbu, ni lezi a zi mahako za wupumbu. Hi lexi xinyikiwo. Maha wuxinji u xi amukela, u tlhela u hi tsetselela hi lezi zi mahekileko.’
Davida a hlamula aku: ‘U wasati wo tlhariha. U nzi valele ku daya Nabali na nzi fela ku mu tlhelisela hi kubiha kakwe. Makunu famba kaya hi kurula.’ Loku ku hunzile xikhati, laha Nabali a ngafa, Abigaili i maha munwe wa vasati va Davida.
1 Samueli 22:1-4; 25:1-43.
Ziwutiso
- Hi gihi a vito ga wasati loyi a khingako Davida laha mufananisweni, niku yena munhu wa matshamela muni ke?
- Himani Nabali?
- Hikuyini Davida a rumelako vo kari xikari ka vavanuna vakwe a ku ya maha xikombelo ka Nabali?
- Zini lezi Nabali a byelako vavanuna va Davida, niku xana i hlamulisa kuyini Davida?
- Xana Abigaili i kombisa kuyini ku ngalo yena wasati wa wutlhari?
Ziwutiso zo engetela
- Gonza 1 Samueli 22:1-4.
Xana a ngango wa Davida wu nyikisile kuyini xikombiso xa xi nene xa lezi hi faneleko ku vunisana zona nzeni ka wumakabye ga wuKristu? (Mav. 17:17; 1 Tes. 5:14)
- Gonza 1 Samueli 25:1-43.
Hikuyini ku wulawuliwako ha Nabali hi ndlela yo nyenyeka nguvu? (1 Sam. 25:2-5, 10, 14, 21, 25)
Zini lezi a vasati va nga maKristu va zi kotako ku gonza inyamutlha hi ka xikombiso xa Abigaili? (1 Sam. 25:32, 33; Mav. 31:26; Efe. 5:24)
Xana Abigaili i valele Davida a kuva a nga mahi zilo muni za zimbiri zo biha? (1 Sam. 25:31, 33; Rom. 12:19; Efe. 4:26)
Xana a hlamulo wa Davida ka magezu ya Abigaili wu vunisa kuyini vavanuna inyamutlha a kuva vava ni mawonela ya Jehova xungetano hi vavasati? (Miti. 21:8, 9; Rom. 2:11; 1 Ped. 3:7)


text:
- Residential Home Security Companies service
- We take care of the customer
- Latest Industry Standards
- High-end Work
Cities we serve
Aiea, HI Anahola, HI Barbers Point N A S, HI Camp H M Smith, HI Captain Cook, HI Eleele, HI Ewa Beach, HI Fort Shafter, HI Haiku, HI Hakalau, HI Haleiwa, HI Hana, HI Hanalei, HI Hanamaulu, HI Hanapepe, HI Hauula, HI Hawaii National Park, HI Hawi, HI Hickam Afb, HI Hilo, HI Holualoa, HI Honaunau, HI Honokaa, HI Honolulu, HI Honomu, HI Hoolehua, HI J B P H H, HI Kaaawa, HI Kahuku, HI Kahului, HI Kailua, HI Kailua Kona, HI Kalaheo, HI Kalaupapa, HI Kamuela, HI Kaneohe, HI Kapaa, HI Kapaau, HI Kapolei, HI Kaumakani, HI Kaunakakai, HI Keaau, HI Kealakekua, HI Kealia, HI Keauhou, HI Kekaha, HI Kihei, HI Kilauea, HI Koloa, HI Kualapuu, HI Kula, HI Kunia, HI Kurtistown, HI Lahaina, HI Laie, HI Lanai City, HI Laupahoehoe, HI Lawai, HI Lihue, HI M C B H Kaneohe Bay, HI Makawao, HI Makaweli, HI Maunaloa, HI Mililani, HI Mountain View, HI Naalehu, HI Ninole, HI Ocean View, HI Ookala, HI Paauhau, HI Paauilo, HI Pahala, HI Pahoa, HI Paia, HI Papaaloa, HI Papaikou, HI Pearl City, HI Pearl Harbor, HI Pepeekeo, HI Princeville, HI Pukalani, HI Puunene, HI Schofield Barracks, HI Tripler Army Medical Center, HI Tripler Army Medical Ctr, HI Volcano, HI Wahiawa, HI Waialua, HI Waianae, HI Waikoloa, HI Wailuku, HI Waimanalo, HI Waimea, HI Waipahu, HI Wake Island, HI