text:
BIBELE YI HUNDZULA VUTOMI BYA VANHU
A Ndzi Tshama Ndzi Ri Ni Xibamu
LEMBE RO VELEKIWA: 1958
TIKO LERI A HUMAKA EKA RONA: ITALY
MATIMU YAKWE: XIRHO XA NTLAWA WA TINSULA-VOYA
VUTOMI BYA MINA BYA KHALE:
Ndzi velekiwe ndzi tlhela ndzi kulela eswimitanini swa le Rome, endhawini leyi a ku tshama swisiwana leswi tirhaka mintirho ya xiyimo xa le hansi. Vutomi a byi tika. A ndzi kalanga ndzi n’wi tiva mana wa mina, naswona a hi nga twanani na tatana. Loko ndzi ri karhi ndzi kula, ndzi dyondze ndlela yo tihanyisa hambiloko xiyimo xi tika.
Loko ndzi ri ni malembe ya khume se a ndzi sungule ku yiva. Loko ndzi ri ni malembe ya 12 ndzi suke ekaya ro sungula. Tatana u ndzi landze ko tala exitichini xa maphorisa a ndzi tlherisela ekaya. A ndzi tshamela ku holova ni vanhu—a ndzi ri ni madzolonga naswona a ndzi hlundzukela vanhu hinkwavo. Loko ndzi ri ni malembe ya 14, ndzi rhurhe ekaya. Ndzi sungule ku tirhisa swidzidziharisi ni ku hanya exitarateni. Leswi a ndzi nga ri na ndhawu yo etlela, a ndzi faya movha wa vanhu ndzi etlela eka wona naswona a ndzi vindzuka ximhangela ivi ndzi famba ndzi hlotana ni xihlovo xa mati leswaku ndzi ta kota ku hlamba.
Ndzi hundzuke khamba lerikulu, a ndzi wutlela vanhu minkwama ndzi tlhela ndzi tshova tiyindlu ni vusiku. Ndzi sungule ku va ni ndhuma yo biha naswona swi nga si ya kwihi ndzi rhambiwile leswaku ndzi joyina ntlawa lowu dumeke wa tinsula-voya, lowu endleke leswaku ndzi sungula ku tshova tibangi. Hikwalaho ka vurhena bya mina, hi ku hatlisa ndzi ve xirho lexi xiximekaka xa ntlawa wolowo. Minkarhi hinkwayo a ndzi nga xi siyi xibamu xa mina, a ndzi xi veka ehansi ka xikhigelo loko ndzi etlela. Madzolonga, swidzidziharisi, ku yiva, nhlambha ni ku tikhoma loko biha swi hundzuke mukhuva evuton’wini bya mina. Maphorisa a ma tshama ma ri eku ndzi hloteni. Ndzi pfaleriwe minkarhi yo hlayanyana naswona ndzi hete malembe ndzi ri ekhotsweni.
NDLELA LEYI BIBELE YI HUNDZULEKE VUTOMI BYA MINA HA YONA:
Siku rin’wana loko ndzi humesiwe ekhotsweni, ndzi endle xiboho xo endzela ndzisana ya mana wa mina ya xisati. Lexi a ndzi nga xi tivi hileswaku yena ni vana vakwe vambirhi a va ri Timbhoni ta Yehovha. Va ndzi rhambile leswaku ndzi famba na vona eminhlanganweni ya vona. Hikwalaho ko navela ku tiva, ndzi fambe na vona. Loko hi fika eHolweni ya Mfumo, ndzi sindzise ku tshama ekusuhi ni nyangwa leswaku ndzi ta kota ku va veka tihlo vanhu lava nghenaka ni lava humaka. A ndzi fambe ni xibamu xa mina.
Nhlangano wolowo wu hundzule vutomi bya mina. Ndzi titwe onge a ndzi ri eka pulanete yin’wana. Vanhu va kona a va ri ni rirhandzu ni xinghana naswona a va n’wayitela loko va ndzi xeweta. Ndza ha yi tsundzuka kahle ndlela leyi Timbhoni ti ndzi khomeke ha yona. Hakunene, a ndzi ri endhawini leyi hambaneke swinene ni leyi a ndzi yi toloverile.
Ndzi sungule ku dyondza Bibele ni Timbhoni ta Yehovha. Loko ndzi ya emahlweni ndzi dyondza, ndzi ye ndzi swi xiya leswaku ndzi fanele ndzi yi cinca hi ku helela ndlela leyi a ndzi hanya ha yona. Ndzi yingise xitsundzuxo lexi tsariweke eka Swivuriso 13:20 lexi nge: “Loyi a fambaka ni vanhu vo tlhariha u ta tlhariha, kambe loyi a tirhisanaka ni lavo hunguka, a swi nge n’wi fambeli kahle.” Ndzi swi xiyile leswaku ndzi fanele ku tihambanisa ni ntlawa wa tinsula-voya. A swi nga olovi ku endla tano, kambe hi ku pfuniwa hi Yehovha ndzi swi kotile.
A ku ri ro sungula evuton’wini bya mina ndzi kota ku lawula swiendlo swa mina
Ndzi tlhele ndzi basisa miri wa mina. Endzhaku ko endla matshalatshala, ndzi tshike ku dzaha fole ni ku tirhisa swidzidziharisi. Ndzi hungute misisi ya mina, ndzi cukumeta swingwavila swa mina swa le tindleveni naswona ndzi tshike nhlambha. A ku ri ro sungula evuton’wini bya mina ndzi kota ku lawula swiendlo swa mina.
Leswi a ndzi nga si tshama ndzi hlaya ni ku dyondza, a swi ndzi tikela swinene ku rhiya ndleve loko ndzi ri karhi ndzi dyondza Bibele. Hambiswiritano, loko ndzi ri karhi ndzi endla matshalatshala, hakatsongo-ntsongo ndzi sungule ku rhandza Yehovha naswona swin’wana swi sungule ku cinca endzeni ka mina—ndzi sungule ku kingindziwa hi ripfalo. Hakanyingi, a ndzi va ni langutelo leri hoxeke hi mina, a ndzi kanakana leswaku Yehovha u ta kala a ndzi rivalela swilo hinkwaswo swo biha leswi ndzi swi endleke. Enkarhini wolowo, ndzi chaveleleke swinene loko ndzi hlaya hi mhaka ya loko Yehovha a rivalela Hosi Davhida endzhaku ko endla swidyoho leswikulu.—2 Samuwele 11:1–12:13.
Ntlhontlho wun’wana lowu ndzi langutaneke na wona, a ku ri ku nghena hi yindlu ni yindlu ndzi chumayela van’wana tidyondzo leti a ndzi pfumela eka tona. (Matewu 28:19, 20) A ndzi chava leswaku ndzi ta hlangana ni munhu loyi ndzi n’wi twiseke ku vava kumbe loyi ndzi n’wi khunguvanyiseke hi ndlela yo karhi enkarhini lowu hundzeke. Kambe hakatsongo-ntsongo ndzi kote ku hlula ku chava. Ndzi kume ku eneriseka ka xiviri loko ndzi ri karhi ndzi pfuna van’wana ku dyondza hi Tata wa hina wa le tilweni loyi a rivalelaka hi ku helela.
NDLELA LEYI NDZI VUYERIWEKE HA YONA:
Ku dyondza hi Yehovha swi ponise vutomi bya mina. Vanghana va mina vo tala va khale va file kumbe va le khotsweni, kambe mina ndzi hanya vutomi lebyi enerisaka hakunene naswona ku ni vumundzuku lebyi ndzi byi languteleke hi mahlo-ngati. Ndzi dyondze ku titsongahata ni ku yingisa naswona ndzi kota ku lawula vukarhi bya mina. Hikwalaho, ndzi ni vuxaka lebyinene ni vanhu van’wana. Ndzi tekane na Carmen nsati wa mina wo saseka naswona hi tsakile. Havumbirhi bya hina, hi kuma ntsako lowukulu loko hi ri karhi hi pfuna van’wana leswaku va dyondza Bibele.
Sweswi ndzi tirha hi ku tshembeka naswona minkarhi yin’wana ntirho lowu ndzi wu endlaka wu katsa ni ku basisa tibangi kambe a ndza ha ti tshovi ndzi yiva.


c: text/html

text:
Tlhatlhambuto 84: Maria A Enzelwa Hi Ngelosi
A WASATI loyi wo saseka hi Maria. Yena muIsraeli, a hanyako lomu doropeni ga Nazareta. Nungungulu wa zi tiva ku ngalo yena munhu wa mu nene nguvu. Hikwalaho yena i lo rumela a ngelosi yakwe Gabrieli lezaku yi ta wulawula naye. Wa zi tiva lezi Gabrieli a tileko ku ta byela Maria? A hi zi woneni.
Gabrieli i mu byela lezi: ‘Xewe, wena loyi u kumileko thomo ga hombe. Jehova i na wena.’ Maria cima a nga se mu wona munhu loyi. Yena wa karateka, hakuva a nga zi tivi a ku i lava ku wula yini. Kanilezi Gabrieli i tekela ku mu tangalisa kuchaveni kakwe.
Yena i ngalo: ‘U nga chavi, Maria. Jehova wa xalala nguvu hi wena. Hikwalaho yena i lava ku ku mahela a nchumu wo hlamalisa. U ta pswala xinwanana lokuloku. Niku u fanele ku xi vitana a ku hi Jesu.’
Gabrieli i simama a ku mu tlhamusela: ‘A nwanana loye i tava wa hombe, niku i ta vitanwa ku ngalo i N’wana wa Nungungulu a Hunzeleleko Kutlakuka. Jehova i ta mu maha hosi, kota lezi Davida a nga hi zona. Kanilezi Jesu i tava hosi kala kupinzuka, ni mufumo wakwe cima wu nga ta gumelwa!’
Maria i wutisa aku ngalo: ‘Zi nga mahisa kuyini lezo? A nzi se tekwa. A nzi se hanya ni wanuna, makunu nzi nga zi kotisa kuyini kuva ni xinwanana ke?’
Gabrieli i hlamula aku: ‘A ntamu wa Nungungulu wu tata hehla ka wena. Hikwalaho a nwanana i ta vitanwa a ku i N’wana wa Nungungulu.’ Zonake aku ngalo ka Maria: ‘Alakanya a xaka ga wena Elizabeti. A vanhu va te ngalo i wa khosahele nguvu akuva a kuma vana. Kanilezi lokuloku yena i tava ni n’wana. Wa zi wona makunu, a ku na nchumu wu nga mu tsanzako Nungungulu.’
Zalezo Maria i ngalo: ‘Nzi nanza ga Jehova! A zi maheke ka mina kota lezi u zi wulileko.’ Zonake a ngelosi yi suka yi famba.
Maria i hatlisa a famba a ya vuxela Elizabeti. Laha Elizabeti a zwako a gezu ga Maria, a xinwanana xi tlula hi kutsaka lomu nzeni ka Elizabeti. Elizabeti i tala hi moya wa Nungungulu, aku ngalo ka Maria: ‘U katekile nguvu wena xikari ka vavasati.’ Maria i tshama na Elizabeti a xipimo xa tihweti tinharu, zonake a tlhelela kaya le Nazareta.
Maria i laha kusuhani ni ku tekiwa hi wanuna a vitwako Josefa. Kanilezi laha Josefa a tivako lezaku Maria i tava ni xinwanana, yena i alakanyela ku ngalo a zi fanelangi akuva a mu teka. Zonake a ngelosi ya Nungungulu yi ngalo kakwe: ‘U nga chavi a ku teka Maria lezaku a maha sati wa wena. Hakuva hi Nungungulu a mu nyikileko n’wana.’ Hikwalaho Maria na Josefa va tekana, zonake va rinzela a kupswaliwa ka Jesu.
Luka 1:26-56; Mateu 1:18-25.
Ziwutiso
- Himani wasati loyi laha mufananisweni?
- Zini lezi Gabrieli a byelako Maria?
- Xana Gabrieli i tlhamusela Maria hi ndlela muni ku ngalo yena i tava ni nwanana hambulezi a kalako a nga se hanya ni wanuna?
- Zini zi humelelako a xikhati lexi Maria a enzelako xaka gakwe Elizabeti?
- Xana Josefa i alakanyela yini a xikhati lexi a tivako lezaku Maria i tava ni nwanana, kanilezi hikuyini a cicako mapimo yakwe?
Ziwutiso zo engetela
- Gonza Luka 1:26-56.
Zini zi kombiwako hi Luka 1:35 xungetano hi ku tshuka a khwiri ga Maria gi khumbilwe hi kungambheleli ka wuAdamu a xikhati lexi a wutomi ga N’wana wa Nungungulu gi rurisilweko hi le wutshanwini ga zivangwa za moya? (Hag. 2:11-13; Joh. 6:69; Maheb. 7:26; 10:5)
Hambu na a nga se ku pswaliwa, xana Jesu i amukele wudzunzo hi ndlela muni? (Lu. 1:41-43)
Xikombiso muni xa xi nene lexi Maria a vekeleko maKristu lawa ma amukelako malungelo yo hlawuleka ya ntiro inyamutlha? (Lu. 1:38, 46-49; 17:10; Mav. 11:2)
- Gonza Mateu 1:18-25.
Hambulezi Jesu a nga kala ku chuliwa a vito gakwe ga Immanueli, xana a ntiro wakwe kota munhu wa nyama wu tatisile hi ndlela muni a tlhamuselo wa vito lego? (Mat. 1:22, 23; Joh. 14:8-10; Maheb. 1:1-3)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
NHLOKO-MHAKA YA XIFUNENGETO | U NGA VA MUNGHANA WA XIKWEMBU
Xana U Titwa U Ri Ni Vunghana Ni Xikwembu?
“Ku va ni vuxaka ni Xikwembu swi ku endla u titwa u sirhelelekile, u tsakile u tlhela u eneriseka. U titwa onge Xikwembu xi tshama xi langute leswinene leswi u swi endlaka.”—CHRISTOPHER, JAHA RA LE GHANA.
“Xikwembu xa swi vona swiyimo swa wena leswi nga tsakisiki naswona xa ku rhandza xi tlhela xi khathala hi wena minkarhi hinkwayo.”—HANNAH LA NGA NI MALEMBE YA 13 EALASKA LE U.S.A.
“Swa tsakisa swi tlhela swi rhurisa mbilu ku tiva leswaku u ni vuxaka ni Xikwembu.”—GINA, WANSATI WA LE JAMAICA LA NGA EMALEMBENI YA VA-40.
Christopher, Hannah, na Gina, a hi vona ntsena lava titwaka hi ndlela leyi. Vanhu vo tala emisaveni hinkwayo, va tiyiseka leswaku Xikwembu xi va teka tanihi vanghana va xona. Wena ke? Xana u titwa u ri kusuhi ni Xikwembu? Kumbe, xana u nga swi tsakela ku va ni vuxaka ni Xikwembu? Swi nga ha endleka u tivutisa u ku: ‘Xana swa koteka leswaku munhu a va ni vuxaka ni Xikwembu xa Matimba Hinkwawo? Loko swi ri tano, xana swi koteka njhani?’
SWA KOTEKA KU VA NI VUNGHANA NI XIKWEMBU
Bibele yi vula leswaku swa koteka ku va ni vuxaka ni Xikwembu. Yi tlhela yi vula leswaku Xikwembu xi byele Abrahama loyi a a ri Muheveru xi ku i “nakulorhi.” (Esaya 41:8) Nakambe xiya xirhambo lexi nga eka Yakobo 4:8 lexi nge: “Tshinelani eka Xikwembu, kutani xi ta tshinela eka n’wina.” Hikwalaho, swi le rivaleni leswaku swa koteka ku va ni vuxaka ni Xikwembu. Kambe leswi Xikwembu xi nga vonakiki, u nga swi kotisa ku yini ku ‘tshinela’ eka xona ni ku va munghana wa xona?
Leswaku hi hlamula xivutiso lexi, xiya leswi lavekaka leswaku vunghana bya vanhu byi kula. Xo sungula vanhu vambirhi va fanele va tivana mavito. Endzhaku ka sweswo, loko va tshamela ku vulavurisana, va phofulelana ta le mbilwini, sweswo swi endla leswaku vuxaka bya vona byi kula. Loko va endla matshalatshala yo endlelana leswinene, vunghana bya vona bya kula. Swi tano ni hi ku va ni vuxaka ni Xikwembu. A hi voneni leswaku ha yini hi vula tano.


text:
TSHIPIḒA 1
Ḓitikeni Nga Mudzimu Uri Ni Vhe Na Dakalo Mbinganoni
“We a vha sika u bva mathomoni o sika munna na musadzi.”—Mateo 19:4
Mbingano ya u thoma yo itwa nga Yehova * Mudzimu. Bivhili i ri vhudza uri o sika mufumakadzi wa u thoma nahone “a mu ḓisa [kha munna, NW].” Adamu o takala lwe a ri: “Ngoyu-ha a re shambo ḽa shambo ḽanga, na ṋama ya ṋama yanga.” (Genesi 2:22, 23) Yehova u kha ḓi ṱoḓa uri vhavhingani vha takale.
Musi ni tshi dzhenela mbingano, ni nga kha ḓi humbula uri zwithu zwi ḓo tshimbila zwavhuḓi. Naho zwo ralo, ngoho ndi ya uri na munna na mufumakadzi vhane vha funana ngangoho vha ḓo vha na thaidzo. (1 Vhakorinta 7:28) Kha ino bugwana ni ḓo wana maitele a Bivhili ane arali na a shumisa, a nga ita uri ni vhe na dakalo mbinganoni na muṱani waṋu.—Psalme ya 19:8-11.
1 ṰANGANEDZANI MUSHUMO WE YEHOVA A NI ṊEA WONE
ZWINE BIVHILI YA ZWI AMBA: Munna ndi ṱhoho ya muṱa.—Vhaefesa 5:23.
Arali ni munna, Yehova u lavhelela uri ni ṱhogomele mufumakadzi waṋu nga lufuno. (1 Petro 3:7) O mu ita uri a vhe muthusi waṋu, u ṱoḓa uri ni mu sumbedze tshirunzi nahone ni mu fune. (Genesi 2:18) Ni tea u funa mufumakadzi waṋu lune na nga ḓiimisela u rangisa madzangalelo awe u fhira aṋu.—Vhaefesa 5:25-29.
Arali ni mufumakadzi, Yehova u lavhelela uri ni ṱhonifhe munna waṋu nga ho dzikaho na u mu thusa uri a ite mushumo wawe. (1 Vhakorinta 11:3; Vhaefesa 5:33) Tikedzani phetho dzawe nahone ni shumisane nae nga mbilu yoṱhe. (Vhakolosa 3:18) Musi ni tshi ita zwenezwo, ni ḓo vha wavhuḓi maṱoni a munna waṋu na a Yehova.—1 Petro 3:1-6.
ZWINE NA NGA ZWI ITA:
Vhudzisani mufarisi waṋu zwine na nga zwi ita uri ni vhe munna kana mufumakadzi wa khwine. Thetshelesani nga vhuronwane nahone ni ite zwi re maanḓani aṋu u itela u khwinisa
Ni songo fhela mbilu. Zwi ḓo dzhia tshifhinga uri ni gude nḓila ine na nga takadza ngayo mufarisi waṋu
2 ṰHOGOMELANI MUFARISI WAṊU SIANI ḼA MAḒIPFELE
ZWINE BIVHILI YA ZWI AMBA: Ni fanela u fhaṱutshela zwithu zwine mufarisi waṋu a zwi takalela. (Vhafilipi 2:3, 4) Farani mufarisi waṋu nga nḓila yo khetheaho, ni songo hangwa uri Yehova u ṱoḓa vhashumeli vhawe vha tshi vha na “vhulenda kha vhoṱhe.” (2 Timotheo 2:24) “Hu na vha-amba-ma-ṱhavha-sa-pfumo; lulimi lwa vha vhuṱali lu na dzilafho.” Nga zwenezwo, khethani maipfi aṋu nga vhuronwane. (Mirero 12:18) Muya wa Yehova u ḓo ni thusa uri ni ambe nga vhuthu na lufuno.—Vhagalata 5:22, 23; Vhakolosa 4:6.
ZWINE NA NGA ZWI ITA:
Rabelani uri ni dzule no dzika nahone ni ḓiimisele u pfa masia oṱhe musi ni tshi khou haseledza mafhungo o dzikaho na mufarisi waṋu
Humbulani nga vhuronwane nga zwine na ḓo zwi amba na nḓila ine na ḓo zwi amba ngayo
3 ITANI ZWITHU NGA VHUTHIHI
ZWINE BIVHILI YA ZWI AMBA: Musi ni tshi dzhenela mbingano, ni vha “ṋama nthihi” na mufarisi waṋu. (Mateo 19:5) Fhedzi ni kha ḓi vha vhathu vhavhili nahone ni nga kha ḓi sa vha na mavhonele a fanaho. Nga zwenezwo, ni tea u guda u vha na mahumbulele na maḓipfele a fanaho. (Vhafilipi 2:2) Ndi zwa ndeme uri ni vhe na vhuthihi musi ni tshi ita phetho. Bivhili i ri: “Maano a konadzea nga u [eletshedzana].” (Mirero 20:18) Tendelani maitele a Bivhili a tshi ni livhisa musi ni tshi ita phetho dza ndeme.—Mirero 8:32, 33.
ZWINE NA NGA ZWI ITA:
Ni songo vhudza mufarisi waṋu mafhungo kana mavhonele aṋu fhedzi, fhedzi mu vhudzeni na maḓipfele aṋu
Ambani na mufarisi waṋu ni sa athu ḓivhofha nga zwiṅwe zwithu
^ par. 4 Yehova ndi dzina ḽa Mudzimu samusi zwo sumbedzwa Bivhilini.


text:
No Hangwelwa? Ndi nga ita hani uri zwivhi zwanga zwi hangwelwe na Mudzimu?
Mbudziso: No Hangwelwa? Ndi nga ita hani uri zwivhi zwanga zwi hangwelwe na Mudzimu?
Phindulo: Mishumo 13:38 i ri, “Divhani-ha, inwi vha hashu, uri ni khou vhudzwa ḽa u hangwelwa zwivhi nga ene.”
U hangwela ndi mini nahone ndi ngani di tshi hu ṱoḓa?
Ipfi u "hangwela" ḽi amba u kuna, u hangwela, kana u thutha tshikolodo. Musi ri tshi khakhela muthu, ri ṱoḓa uri vha ri hangwele u itela uri ri dovhe ri vhe na vhushaka navho. Muthu ha hangwelwi nga ṅwambo wa uri o tewa nga u hangwela. A huna muthu o tewaho nga u hangwelwa. U hangwela ndi musumbedzo wa lufuno, tshilidzi, na khathutshelo. U hangwela ndi phetho ya u sa fara muṅwe muthu nga mbilu, hu sa londwi zwe vha ni ita zwone.
Bivhili i ri vhudza uri roṱhe ri ṱoḓa uri Mudzimu a ri hangwele. Roṱhe ro ita tshivhi. Muhuweleli 7:20 i ri, “Ngauri fhano shangoni a hu na muthu muvhuya, ane a ḓi ita zwavhuḓi a si vhuye a tshinya.” 1 Yohane 1:8 i ri, “Arali ri tshi ri: A ri na zwivhi, ri a ḓifhura, a hu na mafhungo-ngoho kha riṋe.” Tshivhi ndi musumbedzo wa u sa thetshelesa Mudzimu (Psalme ya 51:4). Nga ṅwambo wa zwenezwo, ri ṱoḓa nga maṱo matswuku uri Mudzimu a ri hangwele. Arali zwivhi zwashu zwa sa hangwelwa, ri ḓo fhedza tshifhinga tshilapfu ri tshi khou tambudzwa nga ṅwambo wa zwivhi zwashu (Mateo 25:46; Yohane 3:36).
Ndi nga Hangwelwa nga nḓila-ḓe?
Zwi takadzaho ndi uri Mudzimu u na lufuno nahone u na khathutshelo –u dzula o ḓiimisela u ri hangwela zwivhi zwashu! 2 Petro 3:9 i ri vhudza uri, “…Tshawe ndi u sa fhela mbilu nga inwi, ngauri ha funi vhaṅwe vha tshi xela, u funa vhoṱhe vha tshi ḓa vha rembuluwa.” Mudzimu u ṱoḓa u ri hangwela, nahone O ri ita zwenezwo zwi konadzee.
Tshiṱarafo tshashu tsha zwivhi ndi lufu. Maipfi a u thoma a Vha-Roma 6:23 i amba uri, “Ngauri mulifho wa zwivhi ndi lufu…” U fa ndi mulifho wa zwivhi zwashu. Mudzimu, nga u dzudzanyea Hawe ho fhelelaho, o vha muthu – Yesu Kristo (Yohane 1:1,14). Yesu o fa kha tshifhambano, a dzhia tshiṱarafo tshee tsha ri tea – lufu. 2 Vha-Korinte 5:21 i ri gudisa uri, “Ene we a ri uḽa a sa ḓivhiho tshivhi a mu ita tshivhi, hu u itela riṋe, uri riṋe ri vhanwe ri vho lugaho phanḓa ha Mudzimu.” Yesu o fa kha tshifhambano, a tshi itela tshiṱarafo tsho ri teaho! Sa Mudzimu, lufu lwa Yesu lwo ita uri zwivhi zwa vhathu vhoṱhe zwi hangwelwe. 1 Yohane 2:2 i ri, “Hone a si tshipfumelo tsha zwashu fhedzi, ndi tsha zwa shango ḽoṱhe.” Yesu o vuwa vhafuni, a sumbedza uri O kunda tshivhi na lufu (1 Vha-Korinta 15:1-28). Rendani Mudzimu, nga ṅwambo wa lufu na u vuswa ha Yesu Kristo, tshipiḓa tsha vhuvhili tsha Vha-Roma 6: 23 tshi amba ngoho, “…tshifhiwa tshine ra ṋewa nga tshilidzi tsha Mudzimu ndi u tshila tshoṱhe kha Kristo Yesu Murena washu.”
Naa ni a ṱoḓa u hangwelawa zwivhi? Naa ni na maḓipfele a re na mulandu ane na sa koni u a bvisa? Ni ḓo hangwelwa zwivhi zwaṋu arali na vha na lutendo kha Yesu Kristo sa Mutshidzi waṋu. Vha-Efesa 1:7 i ri, “We ra wana khae u vhofhololwa nga malofha awe, ndi amba a hangwelaho vhutshidzi, nge a vha ene a pfumaho tshilidzi.” Yesu o lifha tshikolodo tshashu, u itela uri kone u hangwelwa. Zwine na fanela u zwi ita ndi uri ni humbela Mudzimu uri a ni hangwele a tshi shumisa Yesu, ni tshi tenda uri Yesu o ni fela u itela uri a lifhe u hangwela haṋu – nahone U ḓo ni hangwela! Yohane 3:16-17 i na hoyu mulaedza u takadzaho, “Mudzimu o funa shango zwingafha-ngafha, a vhuya a ṋekedza Murwa wawe mu-bebwa-eṱhe, uri vhoṱhe vha mu tendaho vha si lovhe, tshavho hu vhe hu tshila tshoṱhe. Ngauri Mudzimu Murwa wawe ha ngo mu ruma shangoni uri a haṱule shango; o itelwa uri shango ḽi tshidzwe nga ene.”
Naa zwi a leluwa u hangwela?
Ee, zwi a leluwa! Ni nga si hangwelwe nga Mudzimu. Ni nga si badele u hangwela haṋu kha Mudzimu. Ni nga hangwelwa, ni na lutendo, nga tshilidzi na khathutshelo zwa Mudzimu. Arali ni tshi ṱoḓa u ṱanganedza Yesu Kristo sa Mutshidzi waṋu na u hangwelwa nga Mudzimu, hafha hu na thabelo ine na nga i rabela. U amba yeneyi thabelo kana thabelo naho i ifhio zwi nga si ni tshidze. Ndi nga u fulufhela Yesu Kristo zwine zwa nga ita uri ni hangwelwe zwivhi. Heyi thabelo ndi nḓila i sumbedzaho uri ni na lutendo Khae na u Mu livhuha nga u ita uri ni hangwelwe. "Mudzimu, ndi a zwi ḓivha uri ndo vha itela tshivhi nahone ndo tewa nga tshiṱarafo. Fhedzi Yesu Kristo o dzhia tshenetsho tshiṱarafo tshee tsha vha tsho ntea u itela uri ngae ndi kone u hangwelwa. Ndi vhea fulufhelo ḽanga Khavho u itela uri ndi tshidzwe. Ndo Livhuha nga tshilidzi Tshavho tshavhuḓi na u hangwelwa zwivhi! Amen!"
Naa no no ita phetho nga ha Kristo nga ṅwambo wa zwe na zwi vhala afha? Arali zwo ralo, nga khumbelo puṱedzani bathini i re afho fhasi ine ya ri "Ndo ṱanganedza Kristo ṋamusi".
Vhuyelelani kha siaṱari ḽa Tshivenḓa
No Hangwelwa? Ndi nga ita hani uri zwivhi zwanga zwi hangwelwe na Mudzimu?


text:
Dyondzo 84: Ntsumi Yi Endzela Mariya
Wansati loyi wo saseka i Mariya. I Muisrayele la tshamaka emutini wa Nazareta. Xikwembu xa swi tiva leswaku i munhu lonene ngopfu. Hi yona mhaka leyi xi rhumeleke ntsumi ya xona Gabriyele leswaku yi ta vulavula na yena. Xana wa swi tiva leswaku Gabriyele u tele ku ta n’wi byela yini Mariya? A hi voneni.
Gabriyele u vule marito lawa eka yena: “Xewani, wena loyi a tsakeriweke swinene. Yehovha u na wena.” Mariya a a sungula ku vona munhu loyi. A a karhatekile, hikuva a a nga swi tivi leswaku u vula yini. Kambe hi ku hatlisa Gabriyele u n’wi khongoterile.
U te: ‘U nga chavi, Mariya. Yehovha u ku tsakerile swinene. Hi yona mhaka leyi a lavaka ku ku endlela nchumu wo hlamarisa. U ta kuma n’wana ku nga ri khale. Kutani u ta n’wi thya vito ra Yesu.’
Gabriyele u ye emahlweni a hlamusela, a ku: ‘N’wana loyi u ta va lonkulu naswona u ta vuriwa N’wana wa Xikwembu lexi nge Henhla-henhla. Yehovha u ta n’wi endla hosi ku fana na Davhida. Kambe Yesu u ta va hosi hilaha ku nga heriki, naswona mfumo wakwe a wu nge vi na makumu!’
Mariya u vutise a ku: ‘Xana leswi swi ta endlekisa ku yini? A ndzi tekiwanga. A ndzi si tshama ndzi etlela ni wanuna, xisweswo ndzi nga n’wi kumisa ku yini n’wana?’
Gabriyele u hlamule a ku: ‘Matimba ya Xikwembu ma ta ta eka wena. Hikwalaho ka sweswo, n’wana wa kona u ta vuriwa N’wana wa Xikwembu.’ Hiloko a byela Mariya a ku: ‘Tsundzuka xaka ra wena Elizabeta. Vanhu a va vula leswaku a a dyuharile, a nge he kumi n’wana. Kambe ku nga ri khale u ta va ni n’wana. Kutani waswivo, a wu kona nchumu lowu nga tsandzaka Xikwembu.’
Hiloko Mariya a ku: ‘Ndzi hlonga ra xisati ra Yehovha! Onge swi nga endleka eka mina hi ku ya hi leswi u swi vuleke.’ Hiloko ntsumi yi famba.
Mariya u tsutsumile a endzela Elizabeta. Loko Elizabeta a twa rito ra Mariya, ricece leri a ri ri ekhwirini ra Elizabeta ri sungule ku tlula-tlula hikwalaho ko tsaka. Elizabeta u tale hi moya wa Xikwembu kutani u byele Mariya a ku: ‘U kateke hi ndlela yo hlawuleka exikarhi ka vavasati.’ Mariya u tshame na Elizabeta tin’hweti tinharhu, kutani a tlhelela ekaya eNazareta.
Se a ku ri nkarhi wa leswaku Mariya a tekiwa hi wanuna la vuriwaka Yosefa. Kambe loko Yosefa a twa leswaku Mariya u ta kuma n’wana, a a nga ha lavi ku n’wi teka. Hiloko ntsumi ya Xikwembu yi ku eka yena: ‘U nga chavi ku teka Mariya a va nsati wa wena. Hikuva n’wana yoloye u huma eka Xikwembu.’ Kutani Mariya na Yosefa va tekanile naswona va rindza leswaku Yesu a tswariwa.
Luka 1:26-56; Matewu 1:18-25.
Swivutiso
- I mani wansati la nga laha xifanisweni?
- Gabriyele u n’wi byele yini Mariya?
- Xana Gabriyele u n’wi hlamusele njhani Mariya leswaku u ta kuma n’wana hambileswi a nga si tshamaka a hlangana ni wanuna?
- Ku humelele yini loko Mariya a endzela xaka rakwe Elizabeta?
- Xana Yosefa u ehlekete yini loko a twa leswaku Mariya u ta kuma n’wana, kambe ha yini a cince xiboho xakwe?
Swivutiso swo engetela
- Hlaya Luka 1:26-56.
Xana Luka 1:35 yi kombisa yini malunghana ni ku nga hetiseki kun’wana ni kun’wana loku vangiweke hi Adamu ekhwirini ra Mariya loko vutomi bya N’wana wa Xikwembu byi hundziseriwa eka yena byi suka exivandleni xa moya?
Xana Yesu u xiximiwe njhani hambiloko a nga si velekiwa?
Hi xihi xikombiso lexinene lexi Mariya a xi vekeleke Vakreste lava kumaka malunghelo yo hlawuleka ya ntirho namuntlha?
- Hlaya Matewu 1:18-25.
Hambileswi Yesu a nga thyiwangiki vito leri nge Emanuwele, xana ntirho lowu a wu endleke loko a ri munhu wa nyama wu yi hetisise njhani nhlamuselo ya rona?


text:
Nganea 34: Zwiḽiwa Zwiswa
Ni nga amba uri vhathu vha khou doba mini fhasi? Zwi nga mahaḓa. Ndi zwitshena, nahone ndi zwisekene zwi nga mapulo. Fhedzi a si mahaḓa; ndi zwithu zwa u ḽa.
Ho vha ho no fhela ṅwedzi tshee Vhaisiraele vha ṱuwa Egipita. Vho vha vhe sogani. Hafha hu mela zwiḽiwa zwiṱuku, nahone ngauralo vhathu vha gungula, vha ri: ‘Ngavhe Yehova a ri vhulahele Egipita. Henengei ro vha ri tshi wana zwiḽiwa.’
Ngauralo Yehova a ri: ‘Ndi ḓo ita uri zwiḽiwa zwi ne zwi tshi bva lutomboni.’ Yehova a ita ngauralo. Ḽi tshi tsha musi Vhaisiraele vha tshi vhona izwi zwithu zwitshena zwo waho, vha vhudzisana: ‘Ndi mini izwi?’
Mushe a ri: ‘izwi ndi zwiḽiwa zwe Yehova a ni fha uri ni ḽe.’ Vhathu vha zwi vhidza MANA. Yo vha i tshi ḓifha sa makhekhe masekene o itwaho nga mutoli wa ṋotshi.
Mushe a vhudza vhathu: ‘Muṅwe na muṅwe a dobedze zwine zwa nga mu eḓana.’ Matsheloni maṅwe na maṅwe vha ita ngauralo. Musi ḓuvha li tshi fhisa, mana yo salaho fhasi ya ṋoka.
Mushe a ri: ‘Hu songo vha na ane a vhea mana u swikela nga ḓuvha ḽi tevhelaho.’ Fhedzi vhaṅwe vha si thetshelese. Ni a ḓivha uri ha itea mini? Nga matsheloni a tevhelaho mana ye vha vhea yo vha yo ḓala zwivhungu, ya thoma u nukha!
Naho zwo ralo nga ḓuvha ḽa vhurathi Yehova a ita uri vhathu vha kuvhanganye mana nnzhi. Yehova a ri iṅwe i vhulungwe u swikela nga ḓuvha ḽi tevhelaho, ngauri o vha a sa nga iti uri i ne nga ḓuvha ḽa vhusumbe. Musi vha tshi sia mana u swikela nga ḓuvha ḽa vhusumbe, ya si ḓale zwivhungu nahone i si nukhe! Ho vha vhu vhuṅwe vhuṱolo!
Miṅwaha yoṱhe ye Vhaisiraele vha vha vhe sogani Yehova o vha a tshi vha fusha nga mana.
Ekisodo 16:1-36; Numeri 11:7-9; Yoshua 5:10-12.
Mbudziso
- Kha tshifanyiso, vhathu vha khou dobela mini nahone zwenezwo zwithu zwi pfi mini?
- Ndi ndaela ifhio ye Mushe a i ṋea vhathu nga ha u dobela mana?
- Yehova o vhudza vhathu uri vha ite mini nga ḓuvha ḽa vhurathi, nahone ndi ngani?
- Ndi vhuṱolo vhufhio he Yehova a vhu ita musi mana yo dzula maḓuvha a fhiraho sumbe?
- Yehova o fusha vhathu nga mana tshifhinga tshingafhani?
Mbudziso dzo engedzeaho
- Vhalani Ekisodo 16:1-36 na Numeri 11:7-9.
Ekisodo 16:8 i sumbedza hani ṱhoḓea ya u ṱhonifha ndugiselelo dza lwa ṱaḓulu dzi re tshivhidzoni tsha Vhukriste? (Vha-Heb. 13:17)
Ngei sogani, Vhaisiraele vho humbudzwa hani ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe nga ha u fulufhela Yehova? (Ek. 16:14-16, 35; Doit. 8:2, 3)
Yesu o amba uri mana i fanyisela mini, nahone ri vhuyelwa hani nga uvhu “vhuswa vhu bvaho ṱaḓulu”? (Yoh. 6:31-35, 40)
- Vhalani Yoshua 5:10-12.
Vhaisiraele vho fhedza miṅwaha mingana vha tshi khou ḽa mana, nahone zwenezwi zwo vha linga hani, nahone ri nga guda mini kha enea mafhungo? (Ek. 16:35; Num. 11:4-6; 1 Vha-Kor. 10:10, 11)


text:
Dyondzo 9
Ndyangu Wa Wena Wu Nga Va Ni Ntsako Hi Ndlela Yihi?
1. Ha yini ku tekana hi nawu swi ri swa nkoka eku endleni ka leswaku ndyangu wu tsaka?
Mahungu lamanene ma huma eka Yehovha, Xikwembu lexi tsakeke lexi lavaka leswaku mindyangu yi tsaka. (1 Timotiya 1:11) Hi yena musunguri wa vukati. Ku tekana hi nawu i swa nkoka eku endleni ka leswaku ndyangu wu tsaka hikuva swi endla leswaku vana va kuriseriwa endhawini leyi sirhelelekeke.
Xikwembu xi byi teka njhani vukati? Xi lava leswaku wanuna ni wansati va tshama swin’we vutomi bya vona hinkwabyo. Vakreste va fanele va xixima milawu ya le tikweni ra vona loko swi ta emhakeni ya ku tsarisa vukati. (Luka 2:1, 4, 5) Yehovha u lava leswaku vatekani va tshembeka eka lava va tekaneke na vona. (Vaheveru 13:4) U venga ku dlaya vukati. (Malakiya 2:16) Kambe u pfumelela Vakreste leswaku va dlaya vukati va tlhela va byi nghenela loko munghana wa vona wa vukati a endle vuoswi.—Hlaya Matewu 19:3-6, 9.
2. Vatekani va fanele va khomana njhani?
Yehovha u vumbe vavanuna ni vavasati leswaku va pfunana. (Genesa 2:18) Tanihi nhloko ya ndyangu, wanuna u fanele a khathalela swilaveko swa nyama swa ndyangu wa yena a tlhela a wu dyondzisa hi Xikwembu. U fanele a rhandza nsati wa yena swinene. Vatekani va fanele va rhandzana va tlhela va xiximana. Leswi vatekani hinkwavo va nga hetisekangiki, ku dyondza ku rivalela i swa nkoka swinene hikuva swi pfuna mimpatswa leswaku yi tsaka evukatini.—Hlaya Vaefesa 4:31, 32; 5:22-25, 33; 1 Petro 3:7.
3. Loko u nga tsakanga evukatini, xana u fanele u tshika munghana wa wena wa vukati?
Loko mi ri ni swiphiqo evukatini bya n’wina, havumbirhi bya n’wina mi fanele mi tikarhatela ku khomana hi ndlela ya rirhandzu. (1 Vakorinto 13:4, 5) Rito ra Xikwembu a ri khutazi leswaku vatekani va hambana leswaku va tlhantlha swiphiqo leswi tolovelekeke evukatini.—Hlaya 1 Vakorinto 7:10-13.
4. Vana, Xikwembu xi lava leswaku mi va na yini?
Yehovha u lava leswaku mi tsaka. U mi nyika xitsundzuxo lexinene xa ndlela leyi mi nga tiphinaka hi vuntshwa bya n’wina ha yona. U lava leswaku mi vuyeriwa eka vutlhari ni ntokoto wa vatswari va n’wina. (Vakolosa 3:20) Nakambe Yehovha u lava leswaku mi tsakela ku tirhela Muvumbi wa n’wina ni N’wana wa yena.—Hlaya Eklesiasta 11:9–12:1; Matewu 19:13-15; 21:15, 16.
5. Vatswari, xana vana va n’wina va nga wu kuma njhani ntsako?
Mi fanele mi tirha hi matimba leswaku mi kumela vana va n’wina swakudya, ndhawu yo tshama eka yona ni swiambalo. (1 Timotiya 5:8) Kambe leswaku vana va n’wina va tsaka, mi fanele mi tlhela mi va dyondzisa ku rhandza Xikwembu ni ku dyondza eka xona. (Vaefesa 6:4) Xikombiso xa n’wina xa ndlela leyi mi rhandzaka Xikwembu ha yona xi nga yi khumba swinene mbilu ya n’wana wa n’wina. Loko leswi mi swi dyondzisaka n’wana wa n’wina swi sekeriwe eRitweni ra Xikwembu, swi nga khumba mianakanyo ya n’wana wa n’wina hi ndlela leyinene.—Hlaya Deteronoma 6:4-7; Swivuriso 22:6.
Vana va vuyeriwa loko mi va khutaza mi tlhela mi va bumabumela. Va fanele va tlhela va xupuriwa ni ku tshinyiwa. Ndzetelo wolowo wu ta va sirhelela eka mahanyelo lama nga endlaka leswaku va nga tsaki. (Swivuriso 22:15) Kambe, a va fanelanga va tshinyiwa hi ndlela ya tihanyi.—Hlaya Vakolosa 3:21.
Timbhoni ta Yehovha ti kandziyisa tibuku to hlayanyana leti tsaleriweke ku pfuna vatswari ni vana. Tibuku leti ti sekeriwe eBibeleni.—Hlaya Pisalema 19:7, 11.


text:
Naa Ṱhanzi dza Yehova vho Shandula Bivhili u Itela uri i Tendelane na Pfunzo Dzavho?
Hai, a ro ngo i shandula. Nṱhani hazwo, ro shandula pfunzo dzashu musi ri tshi ṱhogomela uri zwine ra zwi funza a zwi tendelani tshoṱhe na Bivhili.
Kale ri sa athu bveledza New World Translation of the Holy Scriptures nga 1950, ro ṱolisisa Bivhili. Ro shumisa ṱhalutshedzelo dze dza vha dzi hone nahone ra ita uri zwine ra zwi funza zwi tendelane nadzo. Ṱhogomelani tsumbo dzi si gathi dza pfunzo dze Ṱhanzi dza Yehova vha dzi tenda lwa tshifhinga tshilapfu nahone ni ḓiitele phetho arali zwa vhukuma dzi tshi tendelana na zwine zwa funzwa nga Bivhili.
Zwine ra zwi tenda: Mudzimu a si Vhuraruthihi. Khandiso ya July 1882 ya Zion’s Watch Tower yo ri: “Vhavhali vhashu vha ṱhogomela uri naho ri tshi tenda kha Yehova na Yesu, na Muya mukhethwa, ri hanedza tshoṱhe pfunzo i si ya maṅwalo ya uri hu na Midzimu miraru kha muthu muthihi kana sa zwine vhaṅwe vha zwi vheisa zwone, Mudzimu muthihi kha vhathu vhararu.”
Zwine zwa ambiwa nga Bivhili: “Yehova Mudzimu wau ndi Yehova é eṱhe.” (Doiteronomio 6:4) “Kha riṋe hu na Mudzimu muthihi fhedzi, ane a vha Khotsi ashu wa ṱaḓulu, ndi ene o sikaho zwithu zwoṱhe, na riṋe ro sikwa ngae; hu na Murena muthihi, Yesu Kristo, zwoṱhe zwo vha hone ngae, na riṋe ro vha hone nga nṱhani hawe.” (1 Vhakorinta 8:6) Yesu nga dzawe o ri: “Khotsi ndi muhulwane kha nṋe.”—Yohane 14:28.
Zwine ra zwi tenda: Vhathu a vha tambudzwi nga hu sa fheli muliloni wa hele. Musi magazini zwa Zion’s Watch Tower u tshi redza Vharoma 6:23 u ya nga King James Version kha tshiṱoho tshawo tsha June 1882 tshine tsha ri “Malamba a Tshivhi Ndi Lufu,” wo ri: “Enea mafhungo a a pfala nahone a a leluwa vhukuma. Zwi mangadzaho vhukuma ndi uri vhathu vhanzhi vhane vha dzhia Bivhili i Ipfi ḽa Mudzimu vha lwisana tshoṱhe na eneo mafhungo, nahone vha khwaṱhisedza uri vha tenda uri malamba a tshivhi ndi vhutshilo vhu sa fheli tshengeloni na uri zwenezwo zwi funzwa nga Bivhili.”
Zwine Bivhili ya zwi amba: “Hu ḓo fa onoyo we a ita zwivhi.” (Hesekiele 18:4, 20) Tshiṱarafo tsha u fhedza tsha vhane vha pikisa Mudzimu a si tshengelo i sa fheli, fhedzi ndi “ndozwo ya lini na lini.”
—2 Vhathesalonika 1:9.
Zwine ra zwi tenda: Muvhuso wa Mudzimu ndi hulumeni wa vhukuma, a u mbiluni dza vhathu. Musi magazini wa Zion’s Watch Tower wa December 1881 u tshi amba nga ha Muvhuso wa Mudzimu wo ri: “Musi wonoyo muvhuso u tshi tikwa, hu ḓo fheliswa mivhuso yoṱhe kha ḽifhasi.”
of earth.”
Zwine Bivhili ya zwi amba: “Hone, misi ya eneo mahosi, ndi hone Mudzimu wa ṱaḓulu a tshi ḓo vusa muvhuso une wa sa ḓo tshinyala lini na Iini, une vhuhosi hawo ha sa ḓo wetshela kha luṅwe lushaka. Wonoyo u ḓo pwashakanya mivhuso yoṱhe wa i lozwa; wone uṋe wa ima lini na lini.”—Daniele 2:44.
Naa Ṱhanzi dza Yehova vha ḓitika nga New World Translation u itela u tikedza pfunzo dzavho?
Hai, ri bvela phanḓa ri tshi shumisa ṱhalutshedzelo nnzhi dza Bivhili mushumoni washu wa u ṱanziela. Zwi re zwone ndi uri ri ṋea kopi dzashu dza New World Translation mahala kha mbekanyo yashu ya pfunzo ya Bivhili, ri dovha ra takalela u guda vhane vha takalela u shumisa dziṅwe ṱhalutshedzelo.


text:
5
Jisas Pita ni sawewani fwaiꞌomwe miyafo naha ri raro
1 Gisi gisi Genesaret fwanjuwei hapimwai o ki ri enindawani himiyama hurahama miyafo Gotri mwanji wu mendi kinani wu gina gina tani ya rini wu hawei. 2 Wowani fwanjuwei ki ri maꞌaini ri heiwani kanu cheche fisi hapimwai ki ya da. Fwaiꞌomwe tukwa tiki randaro hima ele opi kanu wu hanjaꞌaisini raini tukwa ti ya wu yokonda. 3 Ete wondawani Saimon kanu tiki ri rauni ya ri liti. Wosini Saimon ni ya ri sawe, o kanu ni ekichawa hapimwaiche dikini fwa tiki gamwe i ki. Wosiwani kanu tenge o ki ri litisini Gotri mwanji ti ya wunu ri ondiyakandiyanda.
4 Ele mwanji wunu sawesinimbwa Saimon ni ya ri sawe, “Kanu ti fwa alase tokwe ma wowa sa i, wosini tukwa le fwa alase ki ma ku rawaisini fwaiꞌomwe ku ra.” 5 Wowani Saimon mwanji wasa ya rini sawe, “Apukolaka, do niliki laka ki tau kwambu naha ki nimba ete nu randaro ti, fwaiꞌomweche fo nu ra nambwe. Woro mi ani sawero mwanji keke tukwa ti fwa ki a rawai.” 6 O hinga wu wosiwani fwaiꞌomwe miyafo naha rawani wu dirimaꞌarimawani tukwa ti leterikoro naha. 7 Ete wosiwani wui nau le kanu fotiki daro hima le wunu okula ki wu uchawani wu tani kanu fisi tiki fwaiꞌomwe ele ya wu rasukwa. Ete wowani o kanu fisi matinani raikoro naha. 8 Wowani Saimon Pita o tini ri heifuni, Jisas seke mu tiki takai ri ombungwesini ya ri sawe, “Apukolaka, ma ani hanjaꞌaisini ma i! Ani kapwa sumbu a wondau hima.” 9 Fwaiꞌomwe miyafo naha wu raro tini ri heini ya ri aki. Ete wowani ele hima rini ga daro okwe ya wu aki. 10 Sepeti che, Jemis hima pi Jon, fini Saimon ga tau funda randau, woro fini okwe ete ya fi apapana. Wowani Jisas Saimon ni ya sawe, “Mini apa aki kei. Ichai himiyama hurahama leni o hingambwa o mi ratakonda.” 11 Ete wowani kanu oti wu ratani wu yenjimbelesini ele mwaꞌambwe wuhi wu hanjaꞌaisini rini ni sirinani ya wu i.
Jisas sechi okwe andau hima forini kipe ri wosiro
12 Gisi fo Jisas ko laka foki ri dawani sechi okwe ti hima tape lenga rini aro hima fori o ko kumbwa ya ri da. Woro ori hima Jisas ni ri heikoni ri miyaningisopo mu tiki ri opulisini rini ni ri uchani ya sawe, “Apukolaka, sembe mihi au mini saiwa kipe mi ani wosino.” 13 Wowani Jisas tapa rihi ri dachinani rini torosini ya rini sawe, “Sembe ahi ti au ani sainda. Kipe ti ma wosi.” Wokowani metengei ete sechi okwe rihi oti ete humbu. 14 Wosiwani Jisas mwanji kwambu tiki ya rini sawe, “Apa mi ini hima forini sawe kei, minambwe naha. Mi ini hima tape mihi ti puris hima ni ma mekusini Moses sawero hinga anguꞌomwe mi torosini kipe mini wosiro ti keke Gotri ni ma ha. Wowa hima le wu heini sa wu hambwa, sechi okwe mihi ti humburo.” 15 Jisas o hinga sawero ti mina, mwanji suwa rihi tito ele mapwa hinga ya inda. Wondawani hima miyafo naha ri mwanji tini wu mendi ki, e, hahungo wuhi ti kipe wunu wosi kinani ya wu tanda. 16 Wondawani Jisas gisi miyafo hima da nambwe michi tiki ri ini Gotri ni ya ri uchahambwanda.
Jisas talihapa dinga ba hima forini kipe ri wosiro
17 Gisi foki himiyama hurahama leni ri ondiyakandiyandawani Farisi hima lenga, lo mwanji tini hambwandau hima lenga o kumbwa ya wu lininda. Wunu fwele Galili mapwa ki tawani, fwele Jutiya mapwa ki tawani, e, fwele Jerusalem ko ki taro. Jisas Apukolaka i kwambu ki ele hahungondau hima ni kipe ya wunu ri wosinda. 18 Wondawani hima fwele hima forini tei tiki ya rini kichani wu rata. Ori hima talihapa ti funda ete dinga ba naha. Wosini ori hima ni aka we tiki wu rakaruni Jisas mu naha ki wu owe ki. 19 Woro numbo ti wu heiwani o numbo funda ete hima miyafo naha talesindau. Wofunu aka tenge tiki wu rauni aka tenge o ki owero humokuto beiyeche fwele ya wu dungwa. Wosini o hahungo hima tei ki tukuyandaro ti sopu wu wosiro o ki rini wu rawaisini ele himiyama hurahama i nindo naha ki dau Jisas miyaningisopo mu tiki ya rini wu owe. 20 Wosiwani Jisas sembe ha sumbu wuhi tini ri heini ya ri sawe, “Ai nau, kapwa sumbu mihi ti a rani a rumbwehiro.” 21 Ete wowani lo mwanji hambwandau hima lenga Farisi hima lenga wunjenga ka hinga ya wu anambwa anambwanda, “Kari hinde na hima hinga ri dasini Gotri ni ete ri saweholiyandau? Hima minde fori apa kapwa sumbu ti hinde ri rani ri rumbwe kumbwa. O Gotri rindombwa randa tau.” 22 Ete wowani Jisas wui inaka ti ri hambwahiro. Wosini mwanji wasa ka hinga ya wunu ri sawe, “Hinde wowani kale sumbu hinga kui inaka ki ku hambwandau? 23 Woro kapi mwanji fisi ki so mwanji ni a bwano to amwei naha, e, ete a sawewa, ‘Mi kapwa sumbu a rani a rumbwehiro,’ e, ete a sawewa, ‘Mini ma saini i’? 24 Ma ku hambwa, Hima ri Che dori do nuwe ki hima i kapwa sumbu rani rumbwendau kwambu ri torosindau. Woro o tini kipe naha ku hambwa kinani.” Jisas o hinga ri sawesini talihapa dinga ba hima ori ni ya ri sawe, “Mini a sawenda, ma saini mi tukuya topo mi rani mi aka tokwe ma i.” 25 Wokowani metengei ete ele himiyama hurahama i miyaningisopo naha ki ya ri sai. Ri saini ri tukuyaro topo rihi ti ri rani Gotri hi tini ri rasaindani ri aka tokwe ya ri i. 26 Ete wowani ele hima miyafo naha ya wu apapana. Wokoni Gotri ni aki omwesika laka ki wu akindani Gotri hi tini wu rasaini ya wu sawe, “Apa sumbu ba fo naha fotini nu heihiro.”
Jisas Lifai ni ucharo
27 O sumbu humbusiwani Jisas ri ini ri heiwani takisi ya torondau hima fori takisi ya torondau aka tiki ya ri lininda. Hi rihi ti Lifai. Wosini Jisas ya rini sawe, “Mini ma tani ani sirina.” 28 Ete wowani ri saini ele mwaꞌambwe ri hanjaꞌaisini Jisas ni sirinani ya ri i.
29 Fi ini Lifai aka tiki Jisas keke ahirahi laka foti ya ri wo. Wosiwani takisi ya torondau hima fwele, e, hima ba fwele okwe tani fini ga wu linindani ahirahi ti ya wu anda. 30 Wondawani Farisi hima lenga wui hima kupu fwele Gotri lo mwanji hambwandau hima fwelenga Jisas himache leni mwanji miyafo ki wunu bwani ya wu sawe, “Hinde wowani ahirahi tinga uku sumbwe tinga ele takisi ya torondau hima lenga Gotri lo mwanji hikisandau hima lenga ku andau?” 31 Ete wowani Jisas mwanji wasa ti ya wunu ri sawe, “Hahungo mendinda nambwe hima le dokita tambwa wu inda nambwe. Mina. Hahungo mendindau hima letombwa dokita tambwa wu indau. 32 Ani sumbu kipe wosindau hima leni ani uchawa wu tani sembe wu ha ki a ta nambwe. Mina. Ani kapwa sumbu wosindau hima leni ani uchawa wu tani kapwa sumbu wuhi gumwa wu sini sembe wu ha ki a taro.”
Ahirahi hakindau sumbu
33 Wowani Jisas ni ka hinga ya wu sawe: “Jon himache le ahirahi ti duwe miyafo naha wu hakisini Gotri ni wu uchahambwandau. Ete wowani Farisi hima le wui himache o hingambwa. Wondawani mi himache leto ahirahi tinga uku sumbwe tinga ya wu anda.” 34 Wowani Jisas ya wunu sawe, “Apa kui nau fori, kunu ga dau ti, humwe ri hopwekowa ahirahi ti ku hakinoꞌo, mina? 35 Woro dani ini humwe hopweno hima ori ni toroningini raꞌaino gisi tawa, o gisi kumbwa ahirahi ti ya wu hakikonda.”
36 Wosini Jisas mwanji yepe foti okwe ka hinga ya wunu ri sawe: “Hima fori nikaꞌari ako tini kapwacheche ri lefehesini nikaꞌari simba ni oweni kapanda nambwe. E, hima fori o hinga ri wosino ti, o nikaꞌari ako naha ni walambe ri wondau, wosiwa nikaꞌari ako sumbu oti apa nikaꞌari simba ga opi hingambwa hinde sira kumbwa. 37 E, hima fori waini uku ako ti meme tupu ki wosiro kowe simba ki gutonda nambwe. Ori hima o hinga ri wosiwa, waini uku ako oti meme kupu simba ni matinawa lefehekoni waini uku ako oti nuwe tiki dawehenano. Wowa meme kupu simba okwe lenikino. 38 Hima le waini uku ako ti meme tupu ako ki wosiro kowe kumbwa sa guto. 39 Hima le waini uku hukwe asini rini waini uku ako tini diyahandau. Wosini ri saweu, ‘Waini uku hukwe ti kipe naha.” ’


text:
GURANNDA YA MUVHUSO
(NDIVHADZO YA MUVHUSO kha Mulayo wa 58 wa 1995
Milayo ya Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
NDIVHADZO YA MUVHUSO
NDAULO YA NDALUKANO YA AFURIKA TSHIPEMBE
NDAULO YA NDALUKANO YA AFURIKA TSHIPEMBE
MILAYO NGA FHASI HA MULAYO WA NDAULO YA NDALUKANO WA AFURIKA TSHIPEMBE, WA 1995
(MULAYO WA 58 WA 1995)
Ndaulo ya Ndalukano ya Afurika Tshipembe yo tendelwa nga Mulayo wa Ndaulo ya Ndalukano wa Afurika Tshipembe yo eletshedzana na Minisita wa zwa Mishumo, yo vhea milayo kha shedulu nga fhasi ha khethekanyo 14 ya Mulayo wa Ndaulo ya Ndalukano wa Afurika Tshipembe (Mulayo wa 58 wa 1995).
SHEDULU
NDIMA 1: NETSHEDZO DZA U ANGAREDZA
- Thalutshedzo
NDIMA 2: MADZANGANO A PHULUFHEDZISO YA PFUNZO NA VHUGUDISI HA KHWALITHI (EDUCATION AND TRAINING QUALITY ASSURANCE BODIES)
- Netshedzo ya u tendelwa
- Ndila dzine dza tea u tevhedzelwa dza Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- Thanziela ya netshedzo ya thendelo
- U engedzedzwa ha thendelo
- U khantseliwa kana u phumuliwa ha netshedzo ya thendelo
- Vhurado ha Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- U litsha mushumo ha murado wa Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha khwalithi
- Mishumo ya Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
NDIMA 3: MILAYO YA MATSHIMBIDZELE NA NETSHEDZO YA TSHELEDE YA ZWA PFUNZO NA VHUGUDISI
- Netshedzo ya tshelede ya zwa Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- Milayo ya matshimbidzele
NDIMA 4: VHANETSHEDZI VHA PFUNZO NA VHUGUDISI
- Netshedzo ya thendelo ya vhanetshedzi
- Ndila dzine dza tea u tevhedzelwa kha netshedzo ya u tendelwa ha vhanetshedzi
- Thanziela ya netshedzo ya u tendelwa ha vhanetshedzi
- Nyengedzedzo ya u netshedzwa ha thendelo ya vhanetshedzi
- Netshedzo ya tshifhinganyana ya u tendelwa ha vhanetshedzi
- U phumulwa kana u khantselwa ha netshedzo ya u tendelwa ha vhanetshedzi
NDIMA 5 MADZANGANO A U MODAREITHA
- U nangiwa ha madzangano a u modaretha
- Manwalo a u sumbedza u nangiwa sa madzangano a u modareitha
- Mishumo ya madzangano a u modareitha
- Pheliso ya u nangiwa ha madzangano a u modareitha
NDIMA 6 MADZANGANO A PHUROFESHENI NA A U LINGA
- U katelwa ha madzangano a phurofesheni na a u linga kha u vhea zwitandadi, phulufhedziso ya khwalithi ya pfunzo na u modareitha.
NDIMA 7 NETSHEDZO DZO FHAMBANAHO
- Matshimbidzele a aphili
- Thoho pfufhi kana thaitili pfufhi
ANEKIZHA
Milayo ya matshimbidzele ya Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi
NDIMA 1
NETSHEDZO NGA U ANGAREDZA
Thalutshedzo
- Ipfi kana lifurase linwe na linwe kha iyi milayo line thalutshedzo yalo ya vha yo newa kha mulayo li do di dzula li na thalutshedzo yeneyo nga nnda ha musi zwi re henefho zwi tshi zwi sumbedza nga inwe ndila –
"Netshedzo ya u tendelwa" zwi amba u nea muthu kana dzangano li re na vhukoni thendelo ya u ita mushumo wonoyo kha sisiteme ya phulufhedziso ya khwalithi yo thomiwaho nga Ndaulo ya Ndalukano ya Afurika Tshipembe u ya nga Mulayo;
"Mulayo" zwi amba Mulayo wa Ndaulo ya Ndalukano ya Afurika Tshipembe, 1995 (Mulayo wa 58 wa 1995)
"Mutoli" (assessor) zwi amba muthu o redzhisitariwaho nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo teaho hu tshi tevhedzelwa ndila dzo vhetshelwaho izwi nga Dzangano la u Bveledza Zwitandadi la Lushaka u itela u ela vhukoni ha Mutheo wa Ndalukano wa Lushaka (National Qualifications Framework) (NQF) "mutoli ane a vha murado" ("constituent assessor") na lone li amba zwithihi kana zwi tshimbilelanaho na zwenezwi.
"U redzhisitariwa ho disendekaho nga zwinwe" zwi amba u redzhisitariwa ha dzangano la pfunzo la phuraivete sa zwe zwa sumbedziswa zwone kha Mulayo wa Pfunzo ya Ntha, 1997 (wa 101 wa 1997)
"Murado" zwi amba u vha nga fhasi ha dzangano lo kwamiwaho kha iyi milayo
"Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi"ndi dzangano lo tendelwaho u ya nga khethekanyo 5 (1) (a) (ii) ya Mulayo, line mushumo walo wa vha u oditha na u monithara vhukoni u ya nga zwitandadi na ndalukano dza lushaka na u shuma mishumo yo netshedzwaho u ya nga khethekanyo 5 (1) (b) (I) ya Mulayo, I tshimbilelanaho na u oditha na u monithara zwitandadi na ndalukano dza lushaka.
"Sia" zwi amba sia la u guda line la shumiswa sa ndila ya u dzudzanya la Mutheo wa Ndalukano wa Lushaka (NQF)
"U modareitha" zwi amba maitele a u khwathisedza uri u toliwa ha mvelelo ho talutshedzwaho kha zwitandadi na ndalukano dza Mutheo wa Ndalukano wa Lushaka ndi ha ngona, hu a pfala nahone hu a fhulufhedzea.
"Dzangano la u modareitha" ndi dzangano lo nangiwaho nga Ndaulo uri li modareithe;
"Dzangano la Zwitandadi na Ndalukano la Lushaka" ndi dzangano lo redzhisitariwaho u ya nga khethekanyo 5 (1) (a) (ii) ya Mulayo, line mushumo walo wa vha u thoma ndalukano na zwitandadi zwa pfunzo na vhugudisi, na u ita mishumo yo netshedzwaho u ya nga khethekanyo 5 (1) (b) (I) ya Mulayo yo sumbedzwaho I tshimbilelanaho na u redzhisitariwa ha ndalukano na zwitandadi zwa lushaka;
"Mvelelo" ndi mvelelo dza u guda dzo sumbedzwaho dza zwi re henefho
"Tshithu tshihulwane tsho sedzeswaho" ndi mushumo kana ndivho yo sedzeswaho nga dzangano;
"Dzangano la phurofesheni" ndi dzangano li re mulayoni lo redzhisitariwaho lo ralo hu tshi tevhedzwa mulayo une wa shumiswa kha madzangano eneo, kana dzangano line la shuma mishumo yo sumbedzwaho nga u tou funa ya madzangano eneo, fhedzi a songo tou redzhisitariwa o tou ralo;
"Munetshedzi" zwi amba dzangano li netshedzaho mbekanyamushumo dza u guda dzine dza fheleledza dzo vha zwitandadi na ndalukano dzo sumbedzwaho dza Mutheo wa Ndalukano wa Lushaka na u laula u toliwa hadzo;
"Phulufhedziso ya Khwalithi" zwi amba maitele a u khwathisedza uri levhele kana vhuimo ha vhukoni ho sumbedzwaho vhu a swikelelwa;
"U odithiwa ha khwalithi" ndi maitele a u linga kana u tola zwisumbedzi zwine zwa sumbedza digirii kana muelo wa vhukoni ho swikelelwaho;
"Sisiteme ya vhulanguli ha khwalithi" zwi amba u tangana ha maitele o shumiswaho a u khwathisedza digirii kana muelo wo sumbedzwaho wa vhukoni;
"zwitandadi zwo redzhisitariwaho" zwi amba zwitandadi kana ndalukano dzo redzhisitariwaho kha Mutheo wa Ndalukano wa Lushaka;
"Sekithara" ndi tshipida tsho sumbedzwaho tsha mishumo ya vhathu ya vhubindudzi na ya pfunzo ine ya shumisiwa kha u ta mikano ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
"Dzangano la u Bveledza Zwitandadi" zwi amba dzangano lo redzhisitariwaho u ya nga khethekanyo 5 (1) (b) (ii) ya Mulayo, line mushumo walo wa vha u thoma zwitandadi na ndalukano dza pfunzo na vhugudisi na u shuma mishumo yo netshedzwaho u ya nga khethekanyo 5 (1) (b) (I) ya Mulayo I tshimbilelanaho na u thomiwa ha zwitandadi na ndalukano.
NDIMA 2
MADZANGANO A PHULUFHEDZISO YA PFUNZO NA VHUGUDISI HA KHWALITHI
Netshedzo ya u tendelwa
- Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi a do tendelwa nga Ndaulo u monithara na u oditha vhukoni u ya nga zwitandadi zwa lushaka na ndalukano kha sekithara inwe na inwe na u ita mishumo ine ya do netshedzwa u ya nga khethekanyo 5 (1) (b) (I) ya Mulayo I tshimbilelanaho na u monithara na u oditha zwitandadi zwa lushaka na ndalukano
(2) Kha sekithara ine Dzangano la Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi la vha li songo tendelwa kana hune la vha lo kundelwa u sumbedza vhudifhinduleli halo kana u shuma mishumo yalo, na hune Ndaulo ya vhona zwo tea, li do shuma mishumo ye ya vha yo tea u itwa kana yo netshedzwa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
(3) Hu do thomiwa dzangano kana zwigwada zwa madzangano zwine zwa toda u netshedzwa thendelo ya u vha Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi ane a do thomiwa kha inwe ya dzisekithara dzi tevhelaho:
- sekithara ya zwa matshilisano
- sekithara ya zwa ikonomi; kana
- sekithara ya sisiteme thukhu ya Pfunzo na Vhugudisi.
Ndila dzine dza tea u tevhedzelwa dza Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- (1) Dzangano kana tshigwada tsha madzangano tsho imelaho sekithara yo sumbedzwaho kha mulayo 2(3), ane a tevhedzela ndila dza netshedzo ya u tendelwa sa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi dzo sumbedzwaho kha mulayo mutuku wa 2, a nga ita khumbelo ya thendelo sa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi.
(2) Dzangano lenelo li do sumbedza uri
- hu tea u thomiwa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi kha sekithara ine la toda u shuma khayo;
- li sedzesa nga maanda mishumo ya phulufhedziso ya khwalithi yalo yo tewaho kha vhushaka halo na dzisekithara dzo sumbedzwaho khathihi na ndivho ya sekithara yo sumbedzwaho;
- a lo ngo dovholola mishumo ya dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi line la vha hone nga nnda ha musi Ndaulo I tshi vhona uho u dovhololwa ha mishumo ho tea;
- li na vhukoni ha u ita mishumo yo netshedzwaho nga Ndaulo;
- li na zwiko zwo linganaho zwine zwa nga shumiswa nga tshifhinga tsha netshedzo ya thendelo
- li na sisiteme ya ndangulo ya khwalithi ine ya si katele fhedzi:
- mbekanyamaitele dza vhulanguli kana ndangulo ya khwalithi ine Dzangano la Phulufhedziso Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi la toda u I swikelela;
- matshimbidzele a ndangulo ya khwalithi ane konisa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi u shumisa mbekanyamaitele dza ndangulo ya khwalithi; na
- u sedzulusa ndila dzine dza khwathisedza uri hu vha na mbekanyamaitele dza ndangulo ya khwalithi na uri matshimbidzele o sumbedzwaho a a shumiswa nahone a vha a konaho u bveledza tshifhinga tshothe
- Mushumo wa phulufhedziso ya khwalithi wa nnda wo fhambana nahone a wo ngo disendeka kha mushumo wa netshedzo ya pfunzo na vhugudisi;
- mishumo yalo I do bvedza phanda Mutheo wa Ndalukano wa Lushaka
-
.... (its activities will advance the objectives of the National Qualifications Framework.)
(3) Dzangano line la toda u netshedzwa thendelo ya u vha Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi li do tanganedza nga u tou nwala –
- pfanelo dza Ndaulo dza u tola mishumo ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi tshifhinga tshinwe na tshinwe na u sedzulusa mbekanyamaitele ya ndangulo ya khwalithi na matshimbidzele;
- Pfanelo ya Ndaulo ya u netshedza ngeletshedzo kha zwi tshimbilelanaho na Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi: na
- Pfanelo ya mirado ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na vhugudisi ha Khwalithi ya u lumbama Ndaulo malugana na zwi kwamaho vhukoni ha Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi: Tenda maga ha dzhiiwa maga a pfalaho a u thasulula thaidzo dzenedzo kha levhele Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi.
Thanziela ya netshedzo ya thendelo
- (1) Dzangano linwe na linwe la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi musi li tshi netshedzwa thendelo li do netshedzwa Thanziela ya Thendelo nga Ndaulo
(2) Thanziela ya Thendelo I do sumbedza zwitandadi na ndalukano dzo vhewaho dze la wana thendelo khadzo: Tenda zwitandadi kana ndalukano dzenedzo dza vha dzi tshi kwamesa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi fhedzi, nga nnda ha musi u engededzwa ha thendelo ho netshedzwa u ya nga mulayo 5.
(3) Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi linwe na linwe lo netshedzwaho thendelo kana lo tendelwaho, nga nwedzi wa u thoma wa khalendara wa nwaha wa vhuraru ho netshedzwa thendelo, na nga murahu ha minwedzi miraru lo netshedzwa thendelo, li do netshedza Ndaulo Muvhigo une wa sumbedza zwiitisi zwa uri ndi ngani u tendelwa hu tshi fanela u bvela phanda na u sumbedza mvelelo dzo swikelelwaho nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi minwahani mivhili yo fhiraho.
U engedzedzwa ha thendelo
- (1) Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi line la toda u lapfiselwa kana u engedzedzelwa thendelo u itela u katela zwitandadi na ndalukano dzi songo tanganedzwaho nga Ndaulo uri dzi katelee, li do netshedza Ndaulo khumbelo malugana na zwenezwo, dzi sumbedzaho vhukoni ha u tevhedzela ndila dza u tendelwa honoho u ya nga mulayo 3 (ii) na (2)
(2) Musi hu tshi nekedzwa nyengedzedzo, thanziela ya netshedzo ya thendelo I do sumbedzwa uri yo sainiwa.
U khantselwa kana u phumulwa ha thendelo
- Thendelo ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi I nga kha di khantseliwa arali u ya nga Ndaulo I tshi khou kundelwa u ita mishumo nga ndila I fushaho.
Vhurado ha Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- Mirado ya Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi I do vha mirado ya dzangano kana tshigwada tsha madzangano o tendelwaho sa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi kha dzangano lenelo nga dzangano kana tshigwada tsha madzangano ane a fusha thodea dza mulayo 3(2).
U litsha mushumo nga murado wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- Mudzulatshidulo kana murado munwe na munwe wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi o kwamiwaho kha mulayo 7, u do litsha mushumo arali –
- ndaka yawe yo dzhiiwa kana o tendelana na vhakolodisi
- o valelwa dzhele sa muthu a songo fhelelaho maluvhini
- o fhidza u ya mitanganoni miraru I tshi tevhekana ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi a songo newa maduvha nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
- U litsha mushumo nga u netshedza Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi ndivhadzo yo tou nwaliwaho;;
- O wanala a na mulandu nga tshifhinga tsha mushumo a valelwa dzhele a sa tendelwe u badela faini
- Arali u ya nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi a tshi kundelwa u ita mushumo kana u vha na vhudifhinduleli.
Mishumo ya Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi li do –
- tendela mirado ya vhanetshedzi vha zwitandadi kana ndalukano dzo sumbedzwaho dzo redzhisitariwaho u ya nga ndila dzo vhewaho dza iyi ndivho;
- vha na vhudifhinduleli kha u netshedza vhagudiswa vhane vha vha mirado thanziela;
- shumisana na dzangano kana madzangano o teaho o nangiwaho uri a modareithe Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi othe, hu sa katelwi fhedzi u modareitha phulufhedziso ya khwalithi kha zwitandadi na ndalukano dzo sumbedzwaho dzine Dzangano la Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi lithihi kana u fhira la tendelwa khadzo;
- themendela zwitandadi zwiswa kana ndalukano kha uri dzi tanganedzwe nga Madzangano a Zwitandadi a Lushaka, kana u themendela u khwiniswa ha zwitandadi kana ndalukano dzi re hone uri dzi tanganedzwe nga Madzangano a Zwitandadi a Lushaka;
- u bvedza phanda khwalithi kha mirado ya vhanetshedzi;
- u monithara kana u lavhelesa netshedzo ya vhanetshedzi vhane vha vha mirado.
- u redzhisitara mirado ya vhatoli vha zwitandadi na ndalukano dzo sumbedzwaho u ya nga ndila dzo vhewaho dza iyi ndivho
- na vhudifhinduleli ha u netshedza mirado ya vhagudiswa thanziela;
- thogomela dathabeisi I tanganedzeaho kha Ndaulo; na
- nea Ndaulo mivhigo u ya nga thodea dza Ndaulo;
- ita mishumo yeneyo ine I nga netshedzwa nga Ndaulo tshifhinga tshothe
(3) Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi musi li tshi ita mishumo yalo li do –
- tevhedzela mulayo 2 u swika kha 12 ya Milayo ya Madzangano a Zwitandadi a Lushaka (R 452 ya Thafamuhwe, Gurannda ya Muvhuso ya 18787);
- li nga kha di nea murado wa munetshedzi dzangano linwe na linwe lo nangiwaho na Ndaulo mishumo yo nangiwaho nahone yo sumbedzwaho kha mulayo mutuku (1), fhedzi li nga si vhe na vhudifhinduleli kha Ndaulo; na
- arali lo thomiwa nga fhasi ha Mulayo wa Phalamennde wa u laula sisiteme ine ya tshimbidzwa nga muthu muthihi ya vhanetshedzi vha re na ndalukano nnzhi, li do netshedza mishumo yalo ya u redzhisitara vhatoli vhane vha vha mirado vho sumbedzwaho kha mulayo mutuku 1 (e), kha vhanetshedzi arali sisiteme ya ndangulo ya khwalithi yavho I tshi katela na u monithara uyu mushumo na u divhadzwa ha Ndaulo ya Ndalukano ya Afurika Tshipembe.
NDIMA 3
MILAYO YA MATSHIMBIDZELE NA NETSHEDZO YA TSHELEDE YA ZWA MADZANGANO A PHULUFHEDZISO YA KHWALITHI YA PFUNZO NA VHUGUDISI HA KHWALITHI
U netshedzwa ha tshelede ya zwa Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- (1). Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi line la toda u tendelana na Ndaulo malugana na mbadelo dzine dza do kuvhanganywa kana dzine dza si kombetshedzwi dzine dza laulwa nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo newaho maanda, li do tea u bvisa kana u sumbedza pulani ya bisimusi I sumbedzaho ndivho dzine dza do swikelelwa nga tshifhinga tshi no khou sedzuluswa tshine tsha do vha minwaha miraru, tshine tsha do dovha hafhu tsha katela na mugaganyagwama.
(2). Pulani ya bisimusi (business plan) yo sumbedzwaho kha mulayo mutuku (1) I do sumbedza mbadelo dzo gaganywaho dzine dza tea u kuvhanganywa kana dzi sa kombetshedzwi khathihi na mbuelo dza likumedzwa lenelo kha u swikelela ndivho dza Mutheo wa Ndalukano wa Lushaka, malugana na u wana kana u bvela phanda na pfunzo, vhugudisi na mabudo a mishumo.
MILAYO YA MATSHIMBIDZELE
- Musi Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi li tshi khou shuma ngauralo, li do laulwa nga milayo yalo ya matshimbidzele ine ya do tikedza tsumbandila dzine dza wanala kha Anekizha ya iyi milayo.
NDIMA 4
VHANETSHEDZI VHA PFUNZO NA VHUGUDISI
Netshedzo ya thendelo kha vhanetshedzi
- Musi Dzangano la Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi li tshi ita khumbelo li nga kha di tendelwa sa munetshedzi wa dzangano line la tevhedzela ndila dzo vhewaho dzo sumbedzwaho kha mulayo 13.
Ndila dzine dza tea u tevhedzelwa kha u netshedza vhanetshedzi thendelo
- Dzangano li nga kha di neshedzwa thendelo ya u vha munetshedzi nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi line mishumo yalo ya fana na ya munetshedzi: Tenda Dzangano line la toda thendelo la vha lo –
- redzhisitariwa sa munetshedzi u ya nga mulayo u shumiseaho nga tshifhinga tsha khumbelo ya thendelo;
- li na sisiteme ya ndangulo ya khwalithi I sa kateliho fhedzi –
- mbekanyamaitele dza ndangulo ya khwalithi dzine dza talutshedza kana u sumbedza zwine munetshedzi a toda u zwi swikelela;
- Matshimbidzele a ndangulo ya khwalithi ane a konisa kana a thusa munetshedzi kha u shumisa mbekanyamaitele dza ndangulo ya khwalithi dzo sumbedzwaho;
- U sedzulusa ndila dzine dza khwathisedza uri mbekanyamaitele dza ndangulo ya khwalithi na matshimbidzele o sumbedzwaho nahone a na thuso;
- La vha li tshi kona u bveledza, u netshedza na u tola mbekanyamaitele dza u guda dzine dza fheleledza dzo vha zwitandadi na ndalukano dzo redzhisitariwaho nahone dzo sumbedzwaho
- li na –
- tshelede yo linganaho, zwiko zwo teaho zwa ndangulo na zwa mupo
- mbekanyamaitele na nyito dza u nanguludza vhashumi kana tshitafu, u tola na mveledziso;
- mbekanyamaitele na nyito dza u tola vhagudiswa, ndila ya u eletshedza na u tikedza;
- Mbekanyamaitele na nyito dza ndangulo kana mishumo ine ya itwa nnda kana ngomu mishumoni
- mbekanyamaitele na nyito dza ndangulo ya u tola;
- Ndila dzavhudi dza u vhiga
- vhukoni ha u swikelela mvelelo dzi todeaho nga u shumisa ndila (procedures) na zwiko zwi re hone zwi tendelwaho kana zwi tanganedzwaho nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi zwine zwa do tea u vha hone
- Li sa athu tendelwa nga kana li sa athu ita khumbelo ya thendelo kha linwe Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo sumbedzwaho kha mulayo 2.
Thanziela ya u tendelwa sa munetshedzi nga tshifhinga tsha thendelo
- (1) Munetshedzi o redzhisitariwaho u do netshedzwa thanziela ya thendelo nga dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo teaho, thanziela yeneyo I do sainiwa nga Ndaulo nahone I do sumbedza uri:
- ndi munetshedzi ane a vha murado wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo teaho; na
- na zwitandadi na ndalukano dzine dza netshedzwa thendelo
(2) Kha nwedzi wa u thoma wa khalendara wa nwaha wa vhutanu ho netshedzwa thendelo na nwaha munwe na munwe wa vhutanu nga murahu ha afho, munetshedzi munwe na munwe o tendelwaho u do netshedza Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo teaho, muvhigo u sumbedzaho zwiitisi zwa uri ndi ngani u tendelwa honoho hu songo tea u fheliswa na u sumbedza mvelelo dzo swikelelwaho nga Dzangano minwahani mina yo fhelaho.
U lapfiswa kana u engedzedzwa ha netshedzo ya thendelo ya vhanetshedzi
- (1). Munetshedzi ane a toda uri u tendelwa hawe hu engedzedzwe kana hu lapfisiwe uri hu katele na zwitandadi na ndalukano dzi songo tendelwaho nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo tendelwaho uri dzi katelee, u do netshedza khumbelo malugana na izwo kha Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo tendelwaho, li sumbedzaho vhukoni ha u fusha thodea dza u engedzedzwa honoho ha thendelo;
(2). Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo netshedzaho munetshedzi thendelo, lo tendelana na Ndaulo, li do vhekanya kana u dzudzanya iyo nyengedzedzo ya netshedzo ya thendelo nga ndila ine ya todiwa ngayo nga u shumisa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo sedzesaho zwitandadi kana ndalukano ho itwaho khumbelo yadzo; Tenda
- thodea dzo sumbedzwaho kha mulayo 13 (1) dza vha dzo swikelelwa;
- vhatoli vho redzhisitariwaho vha Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo tendelaho munetshedzi u bvela phanda na u tola zwitandadi na ndalukano dzo redzhisitariwaho dzine thendelo yadzo ya tea u engedzedzwa kana u lapfisiwa, kana
- Vhatoli vho redzhisitariwaho kha Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo sedzesaho nga maanda zwitandadi na ndalukano ho itwaho khumbelo yadzo vha nga bvela phanda na u tola.
(3) Nga u kwamana na Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo sedzeswaho lo sumbedzwaho kha mulayo mutuku wa 2, Ndaulo I do vhona uri thodea dza netshedzo ya thendelo dzo sumbedzwaho kha mulayo 13 dza zwitandadi na ndalukano dzo tiwaho dzi a swikelelwa kana u fushwa.
(4) Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi line ngalo munetshedzi a ita khumbelo ya u engedzedzwa ha netshedzo ya thendelo, li do dzula li Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo sedzeswaho nga munetshedzi onoyo nga murahu ha musi o netshedzwa nyengedzedzo ya netshedzo.
(5) Musi hu tshi netshedzwa nyengedzedzo ya netshedzo, thanziela ya netshedzo I do sainiwa vhunga zwo sumbedzwa kha mulayo 14 (1) (b).
Thendelo ya tshifhinga tshenetsho ya vhanetshedzi
- (1). Arali Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi le ngalo ha itwa khumbelo ya netshedzo ya thendelo, li tshi vhona u nga munetshedzi o redzhisitariwaho kana ane a toda u redzhisitariwa hune ha itwa nga murahu ha musi ho itwa zwinwe a sa fushi thodea dza netshedzo ya thendelo, Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lenelo li nga kha di nea munetshedzi onoyo thendelo ya tshifhinga tshenetsho ho tendelanwaho ngatsho, tshi sa fhiri minwaha mivhili, tshine a do dzhenela ngatsho mbekanyamushumo ya mveledziso yo tendelwaho nga dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi yo itelwaho u li thusa kha u fusha kana u swikelela thodea dza netshedzo ya thendelo: Tenda u ya nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi madzangalelo a mugudiswa a vha o tsireledzea nga tshifhinga tsha tshumiso ya mbekanyamushumo ya mveledziso.
(2) Munetshedzi munwe na munwe musi a tshi netshedzwa thendelo ya tshifhinga tshenetsho, u do netshedzwa thanziela ya thendelo ya tshifhinga tshenetsho nga Dzangano la Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi ine ya do sainiwa nga Ndaulo, nahone ya sumbedza uri –
- ndi munetshedzi ane a vha murado wo netshedzwaho thendelo nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
- Zwitandadi na ndalukano zwo netshedzwaho thendelo ya tshifhinga tshenetsho;
- Maduvha ane ngao u netshedzwa ha thendelo ya tshifhinga tshenetsho ha do thoma khathihi na u fheliswa ngao;
U phumulwa kana u khantseliwa ha thendelo ya vhanetshedzi
- (1). Thendelo ya munetshedzi I nga kha di phumulwa kana u khantselwa arali, u ya nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lo netshedzaho thendelo, yo sainiwa nga Ndaulo, li tshi vhona u nga munetshedzi u a kundelwa u ita mishumo nga ndila I fushaho;
(2). Munetshedzi a nga humbela uri thendelo yawe ya zwitandadi na ndalukano dzo tiwaho I phumulwe kana I khantseliwe.
NDIMA 5
MADZANGANO A U MODAREITHA
U nangiwa ha madzangano a u modareitha
- Arali Ndaulo I tshi vhona zwo tea, I do nanga dzangano la u madareitha: Tenda la vha li -
- tshi fusha thodea dzo dadziswaho dza Dzangano la u Bveledza Zwitandadi lo teaho lo themendelwaho kha Dzangano la Zwitandadi la Lushaka lalo u ya nga mulayo 24 (1) wa Milayo ya Dzangano la Zwitandadi la Lushaka, 1998 (R. 452 wa 28 Thafamuhwe 1998. Gurannda ya Muvhuso ya. 18787) wo tendelwaho nga Ndaulo;
- kona u ita mishumo ya u modareitha nga ndila ine ya do khwathisedza uri u toliwa ha mvelelo dzo talutshedzwaho kha zwitandadi kana ndalukano ho itwa nga ngona, ho tea nahone hu hu fhulufhedzeaho;
- la vha li na vhuimeli ha vhashumisani navho ha lushaka kha vhuimo kana levhele ya u dzhia tsheo, vhune ha sumbedza madzangalelo a vhane vha wana mbuelo kha mishumo ya dzangano la u modareitha na vhane vha takalela mishumo yalo.
Manwalo a u nangiwa sa madzangano a u modareitha
- (1) Ndaulo I nga nanga Dzangano/madzangano a u modareitha uri a ite mishumo ya u modareitha ya tshifhinga tshenetsho a zwitandadi kana ndalukano ine ya vhona o tea kha u ita mushumo wa u modareitha;
(2) Ndaulo I do netshedza Dzangano linwe na linwe lo nangiwaho nga ndila yeneyo lunwalo lwa u nangiwa kana u tholiwa lu sumbedzaho duvha na tshifhinga tshe la nangiwa ngatsho na zwitandadi na ndalukano lo teaho u dzi modareitha;
Mishumo ya Madzangano a u modareitha
- Madzangano a u modareitha a do –
- wanulula arali tsheo dza u tola malugana na zwitandadi zwo sumbedzwaho kana ndalukano dzo bveledzwaho nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi lithihi kana manzhi arali dzi dza ngona, nahone dzi fhulufhelwaho u ya nga mvelelo dzo talutshedzwaho kha zwitandadi kana ndalukano dzenedzo;
- ita themendelo kha Ndaulo malugana na -
- U khwiniswa hune ha todea kha kushumele kwa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
- U netshedza Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi thendelo;
- Tshanduko kha zwitandadi kana ndalukano dzine dza do tanganedzwa nga Dzangano la Zwitandadi la Lushaka; na
- Minwe mihumbulo ine ya kha di bva u bveledzwa nga Ndaulo tshifhinga tshothe.
-
.... (perform such other functions of moderation as may be determined by the Authority
from time to time. )
U fheliswa ha u nangiwa ha madzangano a u modareitha
- (1). U nangiwa kana u tholiwa ha Madzangano a u modareitha hu do fheliswa nga tshifhinga na duvha lo sumbedzwaho kha lunwalo lwa u nangiwa nga nnda ha musi Ndaulo yo sumbedza nga inwe ndila nga u tou nwala
(2). U nangiwa ha Dzangano la u modareitha hu nga fheliswa, arali u ya nga Dzangano la u Bveledza Zwitandadi lo teaho, lo tendelwaho nga Ndaulo, lo vha li tshi khou kundelwa u ita mishumo yalo nga ndila I fushaho.
NDIMA 6
MADZANGANO A PHUROFESHENI NA A U TOLA
U katelwa ha madzangano a phurofesheni na a u tola malugana na zwa u vhea zwitandadi, phulufhedziso ya khwalithi na modaresheni.
- Madzangano a phurofesheni na madzangano a u tola a nga ita khumbelo ya uri –
- a tanganedzwe sa murado wa Dzangano la u Bveledza Zwitandadi sa zwe zwa sumbedziswa zwone kha mulayo 20 kana 21 (1) wa Mulayo wa Madzangano a Zwitandadi a Lushaka, 1998 (R. 452 wa 28 Thafamuhwe 1998, Gurannda ya Muvhuso ya 18787);
- netshedzo ya thendelo sa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi sa zwe zwa sumbedziswa zwone kha mulayo 2; na
- u nangiwa kana u tholiwa sa Dzangano la u modareitha sa zwe zwa sumbedziswa zwone kha mulayo 18.
NDIMA 7
NETSHEDZO DZO FHAMBANAHO
Matshimbidzele a aphili
- (1) Dzangano line la toda uri tsheo ya Dzangano yo sumbedzwaho kha milayo 1-12 I shandukiswe, li do nwala netshedzo malugana na zwenezwo la I nea Ndaulo khathihi na thalutshedzo dza uri ndi ngani li tshi toda uri tsheo yo dzhiiwaho I shandukiswe hu sa athu fhela minwedzi miraru ya khalendara ho dzhiwa tsheo yeneyo;
(2) Arali Ndaulo ya tanganedza tsheo ya dzangano yo sumbedzwaho kha milayo 2 na 12, dzangano li do –
- shandukisa kana la khwinisa tsheo nga ndila yo teaho;
- rekhoda idzo tshandukiso kana khwiniso kha manwalo kana dzidokhumennde dzothe dzo teaho; na
- bvisa dzivesheni dzo khwiniswaho dza dzidokhumennde dzothe dzo teaho,
Thoho pfufhi
- Iyi milayo I do vhidzwa Milayo ya Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi ya 1998.
ANEKIZHA
TSUMBANDILA DZA MILAYO YA MADZANGANO A PHULUFHEDZISO YA PFUNZO NA VHUGUDISI HA KHWALITHI
THALUTSHEDZO
- Nga nnda ha musi zwi re ngomu zwi tshi sumbedza nga inwe ndila, kha idzi tsumbandila –
"Mudzulatshidulo" zwi amba Mudzulatshidulo wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
"Komiti Khulwane/ Khorotshitumbe" zwi amba komiti yo itelwaho u shuma minwe mishumo yo netshedzwaho ye ya vha yo tea I tshi itwa nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
"Murado" zwi amba murado wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
"Tsheo" zwi amba tsheo ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
"Munwaleli" zwi amba murado wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
... (MEMBERS OF THE EDUCATION AND TRAINING QUALITY ASSURANCE BODY
-
The Education and Training Quality Assurance Body shall for purposes of the quality assurance function, consist of a Chairperson, a Deputy Chairperson, a Secretary and the other members appointed by the Authority, subject to the requirement that the Chairperson shall first be elected by the members of the Education and Training Quality Assurance Body either from among their members or from other sources.)
MUOFISI WA U TSHIMBIDZA (PRESIDING OFFICER)
- Mudzulatshidulo wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi kana wa komiti a nga tshimbidza mitangano ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi la Lushaka kana komiti arali zwi tshi nga vha zwo tou ralo. Arali Mudzulatshidulo a si ho mutanganoni ufhio kana ufhio, Tshanda tsha Mudzulatshidulo tshi do tshimbidza mutangano. Arali vha si ho vhothe, mirado ine ya vha hone I nga khetha Mudzulatshidulo wa u tshimbidza mutangano vhukati ha yone ine.
MITANGANO YA DZANGANO LA PHULUFHEDZISO YA PFUNZO NA VHUGUDESI HA
KHWALITHI
- Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi li do fara mitangano fhethu henefho ho vhewaho nahone nga tshifhinga tshenetsho tsho vhewaho nga komiti tshifhinga tshothe;
- Hu nga kha di vhidzwa mutangano zwi tshi bva kha Mudzulatshidulo kana ho itwa khumbelo yo tikedzwaho nga mirado I si ho fhasi ha tshararu na uri mutangano u do vha u tshi farelwa mini nga tshifhinga na fhethu ho sumbedzwaho nga Munwaleli, nga u tavhanya nga murahu ha musi ho tanganedzwa iyo khumbelo;
- Nga murahu ha musi Mudzulatshidulo o ambedzana na Khorotshitumbe (Executive Committee), u do tea u fhirisela mutangano wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi phanda, arali zwi re kha adzhenda zwi sa khwathisedzi uri hu vhidzwe mutangano u no nga wonoyo, tenda mirado ya divhadza nga ha u fhiriselwa phanda ha mutangano phanda ha musi ho sala vhege nthihi uri mutangano wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi u farwe, nahone ho tendelanwa uri mutangano u nga si fhiriselwe phanda kana wa khantselwa nga mulandu wa zwiwo zwine zwa nga talutshedzwa kana zwi si ho nga fhasi ha ndaulo ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi nga nnda ha musi mbili-tshararu tsha mirado I tshi tendelana na izwi;
- Muthu munwe na munwe ane a fanela u vha hone mutanganoni a nga kha di rambiwa nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi uri a dzhenele mutangano munwe na munwe wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi;
- Manwalo kana dzidokhumennde dzothe dzo netshedzwaho mirado dzi do lebeliwa nga ndila yo teaho lushaka na maimo a zwi re ngomu, hu tshi khou pfeseswa uri mirado I kombetshedzea u vhona uri ayo manwalo kana dzidokhumennde dzi shumiswa u ya nga ndila ye zwa lebeliwa ngayo.
NDIVHADZO YA MITANGANO
- Ndivhadzo ya mutangano munwe na munwe wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi ine ya do katela na adzhenda ya zwine zwa do kwamiwa henengei I do rumelwa mirado na vhanwe vhathu vhane vha tea u I dzhenela nga Munwaleli hu sa athu fhela maduvha a 14 duvha le la vhewa la mutangano li tshi swika kha adirese dzo redzhisitariwaho nga Munwaleli: Tenda zwa itwa kha mitangano ya tshipentshela hune ndivhadzo dzo tou nwaliwaho dza tshifhinga tshituku dza vha dzo itwa nga Mudzulatshidulo. Fhedzi hu do netshedzwa maduvha a si ho fhasi ha mararu.
- U sa tanganedza ndivhadzo dzo rumelwaho kha adirese dzo redzhisitariwaho dza murado munwe na munwe hu nga si kwame u bvela phanda kana matshimbidzele kana u vha hone ha mutangano munwe na munwe.
REDZHISITARA YA VHATHU VHO DZHENELAHO MUTANGANO
- Murado munwe na munwe une wa do vha u hone mutanganoni wa dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi la Lushaka u do saina redzhisitara ya vho daho mutanganoni kana vho dzhenelaho mutangano ine ya do vha yo itelwa zwenezwo.
KHORAMU (NOMBORO YA VHATHU VHO TENDELWAHO U FARA MUTANGANO)
- Tshambili tsha mirado, hu tshi katelwa na Mudzulatshidulo, tshi do vhumba khoramu kha mitangano zwayo yothe ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi. Hu uri kha mitangano ya tshipentshela, khoramu I do vhumbiwa nga tshararu tsha mirado ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi hu sa katelwi na Mudzulatshidulo.
- Musi tshivhalo tsha mirado ine ya vha hone nga tshifhinga tsho vhewaho tsha mutangano na fhethu ho vhewaho ha mutangano tshi songo lingana, mutangano u do bvela phanda, fhedzi arali tsheo dzine dza do dzhiiwa dzi tshi dzhiiwa sa tsheo dza dirafuthi kana mvetamveto na u netshedzwa thendelo ha Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi uri hu dovhe hu farwe nyambedzano ngadzo na u nea mahumbulwa phanda ha musi dzi tshi reithiwa.
ZWITATAMENNDE ZWA PHURESE (ZWITATAMENNDE ZWA GURANNDA NA VHORAMAFHUNGO)
- Hune zwa vha zwo tea uri hu bvisiwe zwitatamennde zwa phurese malugana na zwi tshimbilelanaho na mishumo ya mitangano ya Dzangano la Zwitandadi la Lushaka, zwi do bvisiwa nga Mudzulatshidulo wa Dzangano la Zwitandadi la Lushaka o tendelana na Mudzulatshidulo wa Ndaulo.
MIMINETSE (MANWELEDZO O TOU NWALIWAHO A ZWE ZWA AMBIWA MUTANGANONI)
- Miminetse ya mutangano munwe na munwe I do kuvhanganywa kana u dzudzanywa ya netshedzwa kha mitangano I tevhelaho u khwathiseda uri ndi ya vhukuma. Munwaleli u do netshedza mirado miminetse khathihi na ndivhadzo ya mutangano u tevhelaho.
- Miminetse I nga si bvise maipfi o ambiwaho o tou ralo, fhedzi I do vha manweledzo o rekhodiwaho a zwo bvelelaho, thasululo na zwine zwa tea u itwa, nahone murado munwe na munwe u fanela u tendelwa u ita khumbelo ya uri muhumbulo wawe u sumbedziwe kha miminetse.
NYAMBEDZANO DZA DZANGANO LA PHULUFHEDZISO YA KHWALITHI YA PFUNZO NA VHUGUDISI HA KHWALITHI NA U VOUTA
- Milayo zwayo ya nyambedzano I do shumiswa kha u tshimbidzwa ha mutangano munwe na munwe wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi.
- Hu do vha na thendelano phanda ha musi hu tshi dzhiiwa tsheo, ho tendelanwa uri arali ha sa swikelelwa tsheo, voutu I do dzhiiwa. Hune voutu ya dzhiiwa I ya vhuthogwa, I do itwa nga u imisa zwanda nga nnda ha musi munwe na munwe wa mirado o humbela uri hu voutiwe nga u shumisa bammbiri la u vouta, musi u vouta ha tshiphirini hu tshi do itwa.
- Musi Mudzulatshidulo a tshi khou tshimbidza mutangano, a nga si voute sa minwe mirado, u do vouta fhedzi arali hu tshi todou bviselwa khagala tshigwada tsho winaho musi voutu dzi tshi lingana kha masia othe
- Musi Mudzulatshidulo kana o farelaho Mudzulatshidulo a si ho (I nga vha Tshanda tsha Mudzulatshidulo kana munwe) u do vouta sa minwe mirado, fhedzi a nga si tendelwe u vouta musi zwigwada zwivhili zwi tshi lingana nga dzivoutu.
- Ndi pfanelo ya uri murado wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi uri u divhadze lwa tshiofisi dzangalelo linwe na linwe la zwa dzitshelede kha zwothe zwo ambiwaho nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi na u toda u dzhenela zwa nyambedzano: Tenda murado wonoyo wa sendela murahu musi hu tshi dzhiiwa tsheo kha zwenezwo nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi
- Nga nnda ha musi zwo netshedzwa kha iyi milayo, tsheo dza vhunzhi ha mirado ine ya vha hone mutanganoni wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi dzi do vha tsheo dza Dzangano la Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi. Mihumbulo ya vhatuku I do rekhodiwa arali mirado yeneyo yo ita khumbelo ya zwenezwo.
- Hu sa tevhedzwi zwinwe na zwinwe zwo netshedzwaho kha iyi milayo, arali hu nga bvelela zwinwe mitanganoni zwayo zwine zwa toda tsheo ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi zwine u ya
nga Mudzulatshidulo zwa si fanele u lengiswa kana u fareledzwa u swikela hu tshi
fariwa mutangano wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi, Mudzulatshidulo a nga tendela Munwaleli uri a dzudzanye na u rumela nga poso kana nga khoria ndivhadzo i sumbedzaho mafhungo eneo a tshi khou humbela uri mirado i voute nga poso arali voutu dzenedzo dzi tshi nga thusa kha u dzhia tsheo. Ndivhadzo I do sumbedza tshifhinga tshine voutu ya poso ya do tea u itwa, itsho tshifhinga a tsho ngo tea u vha fhasi ha maduvha a 10 u bva duvha le ndivhadzo ya rumeliwa. Tsheo ya vhunzhi ha mirado ya Dzangano Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi I do dzhiiwa I tsheo ya Madzangano a Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi. ha Khwalithi Mvelelo dza u vouta nga u shumisa bammbiri la u voutela dzi do divhadzwa kha mutangano wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi u tevhelaho,
U THOMIWA HA KOMITI KHULWANE KANA KHOROTSHITUMBE
- Komiti khulwane kana Khorotshitumbe I do vhumbiwa nga mirado ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi yo nangiwaho ngalo. I do vhumbiwa nga Mudzulatshidulo na nga nomboro yo vhewaho ya mirado yo nangiwaho nga Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi: Tenda
- Komiti Khulwane kana Khorotshitumbe yeneyo u ya nga ndaela dza Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi ya tshimbidza mafhungo a Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi mitanganoni arali tsheo dzothe dzi tshimbilelanaho na zwa mulayo dza vha pfanelo dza Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi.
- Musi Mudzulatshidulo a si ho, Mudzulatshidulo o farelaho o nangiwaho nga mirado yothe a tshimbidza mitangano yothe ya Komiti Khulwane kana Khorotshitumbe;
- Mudzulatshidulo a netshedza muvhigo nga ha mushumo wa Komiti Khulwane kana Khorotshitumbe mutanganoni zwawo munwe na munwe wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi na;
- Khoramu ya Komiti khulwane kana Khorotshitumbe yo vhumbiwa nga Mudzulatshidulo na tshambili tsha mirado ya Komiti.
MUSHUMO WA MUNWALELI
- Mushumo wa vhunwaleli une wa itwa kha mishumo ya Dzangano la Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi la Lushaka u do itwa nga
Munwaleli u ya nga ndaela dza Mudzulatshidulo wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi.
- Mushumo wa munwaleli ndi u thusa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi:
- nga u ita mushumo wa vhunwaleli
- u eletshedza kha zwa ndaulo
- tshumelo yavhudi ya ndaulo
- nga u thusa kha u langa thandela
- nga u ita minwe mishumo ine ya todiwa nga komiti
U KHWINISWA HA MULAYO
- Iyi milayo I nga dadzisiwa kana ya khwiniswa mutanganoni munwe na munwe wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi ho tendelanwa na Ndaulo, nga vhunzhi ha mirado ine ya vha hone, Tenda u khwiniswa honoho ha vha ho sumbedzwa kha adzhenda, nahone linwalo la vha lo netshedzwa mirado nahone mirado ine ya vha hone mutanganoni ya vha I sa fhiri tshambili tsha mirado.
U SEDZULUSA TSHEO DZA DZANGANO LA ZWITANDADI LA LUSHAKA
- Tsheo inwe na inwe yo dzhiwaho mutanganoni wa Dzangano la Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi I do netshedzwa nomboro ya Tsheo ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi yo fhambanaho na dzinwe nahone ine ya dzhiwa sa tsheo ya Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi. Murado une wa toda uri tsheo I sedzuluswe u do humbelwa u rumela ndivhadzo yo tou nwaliwaho ya khumbelo yeneyo yo fhelekedzwa nga thalutshedzo nga vhudalo dza uri ndi ngani hu tshi todiwa tsedzuluso kha Munwaleli hu sa athu fhela maduvha a 14 mutangano wa Dzangano la Phulufhedziso ya Pfunzo na Vhugudisi ha Khwalithi u tshi fariwa. Arali Dzangano la Phulufhedziso ya Khwalithi ya Pfunzo na Vhugudisi la nga khwinisa tsheo, khwiniso dzenedzo dzi do rekhodiwa kha dziminetse dza mutangano, ha bviswa khwiniso dzo teaho dza manwalo dzo itwaho na vesheni dzo khwiniswaho dza manwalo.
Print friendly version