text:
Vuhosi bya Xikwembu i bya hilaha ku nga heriki (13)
Voko ra Xikwembu ri enerisa swivumbiwa hinkwaswo (16)
Risimu ra Davhida ro dzunisa.א [Aleph]145 Ndzi ta ku dzunisa, Xikwembu xa mina lexi nga Hosi,+Ndzi ta dzunisa vito ra wena hilaha ku nga heriki.+ב [Beth]2 Ndzi ta ku dzunisa siku hinkwaro;+Ndzi ta dzunisa vito ra wena hilaha ku nga heriki.+ג [Gimel]3 Yehovha hi lonkulu naswona u faneriwa hi ku dzunisiwa,+Vukulu byakwe a byi lavisiseki.*+ד [Daleth]4 Tinxaka hinkwato ti ta dzunisa mitirho ya wena;Va ta vulavula hi mitirho ya wena ya matimba.+ה [He]5 Va ta vulavula hi vukulukumba ni matimba ya wena+Ndzi ta anakanyisisa hi mitirho ya wena yo hlamarisa.ו [Waw]6 Va ta vulavula hi mitirho* ya wena yo hlamarisa,Ndzi ta twarisa vukulu bya wena.ז [Zayin]7 Va ta ku dzunisa hikwalaho ka mitirho ya wena leyinene yo tala,+Va ta ba nkulungwana hikwalaho ka ku lulama ka wena.+ח [Heth]8 Yehovha u ni ntwelavusiwana* ni tintswalo,+U hlwela ku hlundzuka naswona u ni rirhandzu lerikulu.+ט [Teth]9 Yehovha u endlela hinkwavo leswinene,+Mitirho yakwe hinkwayo yi kombisa tintswalo takwe.י [Yod]10 Yehovha Xikwembu xanga, mitirho ya wena hinkwayo yi ta ku vangamisa,+Lava tshembekeke eka wena va ta ku dzunisa.+כ [Kaph]11 Va ta twarisa ku vangama ka vuhosi bya wena,+Va ta vulavula hi matimba ya wena,+ל [Lamed]12 Leswaku va byela vanhu mitirho ya wena ya matimba+Ni ku vangama ka vuhosi bya wena.+מ [Mem]13 Vuhosi bya wena byi ta tshama byi ri kona,Naswona vulawuri bya wena i bya hilaha ku nga heriki.+ס [Samekh]14 Yehovha u seketela hinkwavo lava waka,+Naswona u yimisa hinkwavo lava khinsameke.+ע [Ayin]15 Swivumbiwa hinkwaswo swi tshembe wena;U swi nyika swakudya hi nguva ya kona.+פ [Pe]16 U pfula voko ra wenaU enerisa ku navela ka swivumbiwa hinkwaswo leswi hanyaka.+צ [Tsade]17 Yehovha u lulamile etindleleni takwe hinkwato+Naswona wa tshembeka eka hinkwaswo leswi a swi endlaka.+ק [Qoph]18 Yehovha u le kusuhi ni hinkwavo lava n’wi vitanaka,+Eka hinkwavo lava n’wi vitanaka hi ntiyiso.+ר [Resh]19 U enerisa ku navela ka lava va n’wi chavaka;+U twa xirilo xa vona xo kombela ku pfuniwa kutani a va lamulela.+ש [Shin]20 Yehovha u rindza hinkwavo lava n’wi rhandzaka,+Kambe lavo homboloka hinkwavo u ta va lovisa.+ת [Taw]21 Nomu wa mina wu ta dzunisa Yehovha;+Swilo hinkwaswo leswi hanyaka a swi dzunise vito rakwe ro kwetsima hilaha ku nga heriki.+


c: text/html

text:
N'wansati
N'wansati i munhu wa rimbewu ra xisati. Rito n'wansati ri hlamusela munhu loyi a kuleke. N'wana wa xisati loyi anga si hundzaka eka malembe ya kondlo andzidyi u vuriwa nhwanyana.[1] Ha kanyingi, n'wansati una ti khuromozomu timbirhi ta muxaka wa "X"[2] na swona u kota ku xurha nyimba, na ku veleka ku sukela loko ata fika eka malembe ya kondlo andzidyi, ku fikela loko a ta dyuhala.
Swi hlawulekisi swa kuvumbeka ka miri wa wanuna swihlanganisa na,
- Xivelekelo
- Masenge yo anama
- Ku pfumala malebvu
- Va tala ku koma loko va ringanisiwa na vavanuna
- Va hava mipfimbiti
Eka matimu ya vanhu, xiyimo xa vavasati xitale ku va sivela eka vukorhokeri na mintirho, naswona vukhongeri byo tala byi na milawu yo karhi leyi kongomeke vanhu vaxisati. Ku herisiwa ka milawu yo tala ya sivela no lawula vanhu vaisati, eka malembe-xidzana ya vu 20, swi va pfumelele ku nghenela mintirho yo tala leyi a yiri ya vavanuna, ku hlanganisa na tidyondzo ta le henhla. Kuya hi matimu, vavanuna va tala ku vanga madzolonga na kuxanisa vanhu vavasati, e mitini kumbe migangeni ya vona. Van'wana vavasati va aleriwe timfanelo to tihlawulela eka timhaka to veleka. Ku na mapfumba yo aka ku ringana exikarhi ka vavanuna na vavasati.
Van'wana vavasati va na rimbewu ro pfangela kumbe ro hundzuluxiwa[3] naswona va tihlawulela ku hanya e handle ka kulangutela ka mindzhavuko.
MintshahoEdit
- ↑ Alleyne, Richard (2010-06-13). "Girls now reaching puberty before 10 – a year sooner than 20 years ago" (in en-GB). ISSN 0307-1235. Retrieved 2019-06-02.
- ↑ Hake, Laura; O'Connor, Clare (2008). "Genetic Mechanisms of Sex Determination". Scitable. Nature Education. Retrieved August 23, 2019.
- ↑ Sexual Orientation and Gender Expression in Social Work Practice, edited by Deana F. Morrow and Lori Messinger (2006, ISBN 0-231-50186-2), p. 8

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
21Inwi hone funzani zwi tshimbilelanaho na pfunzo kwayo. 2Layani vhakalaha vha dzule vho dzivhuluwa, vha vhe na tshileme, vha ḓilange, vha nambatele lutendo lwone-lwone vhe na lufuno, vha tshi konḓelela. 3Ni dovhe ni laye na vhakegulu uri vha ḓifare lu tamisaho. Vha songo vha vhotshiisaphungo, vha songo vha zwidakwa. Vha vhe vhathu vha konaho u laya, 4uri na vhabvana vha gude u funa vhanna vhavho na vhana vhavho 5na u ḓilanga na u ila zwa vhuaḓa na u shuma nga nungo miṱani sa vhasadzi vhavhuḓi, na u thetshelesa vhanna vhavho; vha sa ralo vhathu vha nga nyefula ipfi ḽa Mudzimu.
6Ni dovhe ni laye na vhavhera uri na vhone vha ḓilange, 7inwi muṋe ni tshi tou vha tsumbo khavho ya mishumo yoṱhe mivhuya, ni tshi vhonala ni si na tshimbevha ni tshi funza, ni na tshileme, 8
na pfunzo yaṋu i kwayo i sa hanedzei. Ndi hone vhahanedzi vha tshi ḓo shona nga u kundwa tsha u ri sola ngatsho.
9
Phuli kha dzi pfe vhaṋe vhadzo dzi ite zwoṱhe zwine vha dzi vhudza. Dzi shume zwi vha takadzaho dzi si na maṅaṅa. 10Dzi songo vha vhatswi, kha dzi vhonale dzi tshi fulufhedzea tshoṱhe. Ndi hone zwoṱhe zwine dza ita zwi tshi ḓo ita uri pfunzo ya Mudzimu Mutshidzi washu i rendwe.
11Ndi tshi ralo ndi uri Mudzimu o dzumbululela vhathu vhoṱhe vhuthu hawe ha u vha tshidza. 12Vhu ri gudisa u laṱa kutshilele kwa u nyadza Mudzimu, na nyemulo dza zwa shango, ra tshila nga u ḓilanga ri vhavhuya vha ofhaho Mudzimu fhano shangoni, 13ró lavhelela mashudu a musi vhugala ha Mudzimu muhulu Mutshidzi washu Yesu Khristo vhu tshi ḓo vhonala. 14Ene Yesu Khristo o ḓikumedza lufu a tshi itela riṋe uri a ri vhofholole vhuvhini hoṱhe a ṱanzwe mbilu dzashu ri vhe lushaka lwawe e eṱhe, ro ḓiimisela u shuma mishumo mivhuya.
15
Hezwo-ha ndi zwine na fanela u zwi amba ni tshi vha ṱuṱuwedza na u vha sumbedza vhukhakhi havho. Ni ambe ni na maanḓa ni sa tendi na muthihi a tshi ni nyadza.


text:
91
13:23-28
Mal. 2:10-12
Musi ho no itwa izwo zwithu, vharangaphanḓa vha ḓa ha nṋe vha ri, “Vhathu vha Israele, na vhone vhotshifhe na Vhalivi, a vho ngo ila zwa u dzetshelana na tshakha dza mashango o vha tangaho, vha no nga Vhakanana na Vhahithi na Vhapherisi na Vhajebusi na Vhaamoni na Vhamuaba na Vhaegipita na Vhaamori, vha vho tevhedza maitele adzo a nengisaho. 2Vho dzhia vhaṅwe vha vhananyana vha vhenevho vha vha ita vhasadzi vhavho na vhana vhavho, u ralo ha vha u vanganya lushaka lukhethwa na dzitshakha dzo vha tangaho. Nahone vharangaphanḓa na magota vho vha vhone vha u ranga u sa fulufhedzea honoho.”
3Nda ri u pfa zwenezwo nda kherukanya khanzu yanga na phuraphura yanga, nda tupula mavhudzi anga na ndebvu, nda dzula fhasi ndo tshenuwa. 4Zwenezwo vhoṱhe vhe vha tetemela vha tshi pfa maipfi a Mudzimu wa Israele vha kuvhangana vha ḓa ha nṋe nga mulandu wa u sa fulufhedzea hoho ha mathubwa. Nṋe nda dzula henefho ndo tshenuwa ha vhuya ha ṋekedzwa nduvho ya madekwana.
5Huno musi hu tshi ṋekedzwa nduvho ya madekwana nda takuwa he nda vha ndo ḓiṱukufhadza phanḓa ha Mudzimu, khanzu yanga na phuraphura yanga zwo kherukana, nda gwadama nga magona, nda imisa zwanḓa zwa livha ha Muṋe washu Mudzimu wanga, 6nda rabela nda ri, “Yawee Mudzimu wanga, ndi pfa ndo tou niwa nga ṱhoni, ndi shona na u u lavhelesa Mudzimu wanga, ngauri vhuvhi hashu vhu vho ri kumba, mulandu washu u swika makoleni. 7U bva misi ya vhokhotsi ashu, na ṋamusi, mulandu washu u ḓi vha muhulu. Riṋe na mahosi ashu na vhotshifhe vhashu ro ḽiwa nga pfumo, ra hwalelwa vhuthubwani ró ṱangulwa, ra nyadziwa, ri tshi vhuswa nga mahosi asili, na ṋamusi, nga mulandu wa vhuvhi hashu. 8Huno zwino Muṋe washu Mudzimu washu o ri khathutshela tshifhinganyana nga u lamulela vhaṅwenyana vho salaho a ri ṱokisa midzi fhethu hawe hukhethwa. Mudzimu washu o ri ṋea maanḓa a ri ṋea vhutshilo ngomu vhupulini hashu. 9Naho ri dziphuli, Mudzimu washu ho ngo ri ṱutshela vhupulini hashu. O ita uri mahosi a Pheresia a ri tonde. O ri ṋea vhutshilo vhuswa uri ri vuse nnḓu ya Mudzimu washu, ri vuse matumba, a ri vhiela na luhura lwa u ri tsireledza rí Juda na Jerusalema.
10“Huno zwino Mudzimu washu, ri nga ri mini ho no bvelela izwi? Ndi uri ro nyadza dzindaela 11
dze wa dzi swikisa nga vhaḓinḓa vhau vhaporofita musi u tshi ri, ‘Shango ḽine na khou dzhena khaḽo uri ḽi vhe ḽaṋu ndi shango ḽo kumadzwaho nga vhuaḓa ha tshakha dzaḽo. Vho ita zwi nengisaho, vha ḽi ḓadza dzitshika dzavho u bva mugumoni uno u swika kha uḽa. 12Zwenezwo ni songo tenda vhananyana vhaṋu vha tshi dzewa nga vhatuka vhavho kana vhatuka vhaṋu vha tshi dzea vhananyana vhavho. Ni songo vha tikedza uri zwi vha nakele kana zwi vha anḓe na kathihi, ndi hone ni tshi ḓo vha na nungo, na ḽa zwivhuya zwa shango, na ḽi siela na vhana vhaṋu ḽa vha ifa ḽavho ḽa lini na lini.’
13“Zwo ri welaho zwo ḓiswa nga zwiito zwashu zwivhi na mulandu washu muhulu. Naho zwo ralo, Iwe Mudzimu washu wo ri rwa nga ṱhamu ṱhukhu i songo eḓanaho vhuvhi hashu, wa litsha vhaṅwe vha songo fa. 14Ri ḓo dovha ra pfuka ndaela dzau, ra vhingana na tshakha dza zwiito zwi nengisaho nga u ralo naa? A ri nga ḓo u sinyusa tshoṱhe wa ri fhedza tshoṱhe hu si sale muthu naa? 15Yawee Muṋe washu Mudzimu wa Israele, u a fulufhedzea! Wo ri litsha ra si fe vhoṱhe. Rí fhano ṋamusi ri na mulandu, ndi zwine ha si vhe na ane a nga ima phanḓa hau.”


text:
Saulo na Dafita (16 – 31)
161Muṋe washu a amba na Samuele a ri, “U ḓo ḽa mbilu nga Saulo u swika lini? Ndo mu landula, a nga si tsha vha khosi ya Israele. Ḓadza luṋanga lwau mapfura u fare lwendo, ndi khou u ruma ha Isai wa Betlehema. Ndo nanga muṅwe wa vhana vhawe vha vhatuka uri a vhe khosi.”
2Huno Samuele a ri, “Ndi ḓo ya hani? Saulo a zwi pfa u ḓo mmbulaha.”
Muṋe washu a ri, “Ṱuwa na tholehadzi u swike u ri, ‘Ndo ḓa u ṋekedza Muṋe washu tshiṱhavhelo.’ 3U vhidze Isai a ḓe afho tshiṱhavheloni, ndi ḓo u sumbedza zwine wa fanela u ita. U nnḓodzele ane nda mu sumba.”
4Samuele a ita zwe Muṋe washu a amba. Musi a tshi swika Betlehema, vhahulwane vha muḓi vha tetemela vha tshi mu ṱanganedza. Vha vhudzisa vha ri, “Vha ḓa nga mulalo?”
5Samuele a fhindula a ri, “Ndi ḓa nga mulalo, ndo ḓa u ṋekedza Muṋe washu tshiṱhavhelo. Ḓikumedzeni Mudzimu ri ṱuwe roṱhe ri yo ṋekedza tshiṱhavhelo.” Ndi hone Isai na vhana vhawe a tshi vha kumedza Mudzimu, a ṱuwa navho vha yo ṋekedza tshiṱhavhelo.
6
Musi vha tshi swika Samuele a vhona Eliaba, a elekanya a ri, “Vhukumakuma mutiwa wa Muṋe washu ngoyu!”
7
Mir. 15:11
Hone Muṋe washu a vhudza Samuele a ri, “U songo sedza tshivhumbeo tshawe na vhulapfu hawe, uyo ndo mu landula. Yahavee ha sedzi zwithu zwine muthu a sedza. Muthu u sedza zwine a zwi vhona nga maṱo, Yahavee u sedza mbilu.”
8Ndi hone Isai a tshi vhidza Abinadaba a ita uri a fhire phanḓa ha Samuele. Hone Samuele a ri, “Muṋe washu na onoyu ho ngo mu nanga.” 9Isai a ita uri hu fhire Shama, hone Samuele a ri, “Muṋe washu na onoyu ho ngo mu nanga.” 10Isai o ita uri vhana vhawe vha vhatuka vhaṱanu na vhavhili vha fhire phanḓa ha Samuele, hone Samuele a ḓi mu vhudza a ri, “Muṋe washu ho ngo vha nanga havha.” 11
2 Sam. 7:8
Ndi hone Samuele a tshi vhudzisa Isai a ri, “Vhana vhavho ndi vhenevha fhedzi?”
Isai a fhindula a ri, “Hu kha ḓi vha na phedzi, ene u khou lisa nngu.”
Samuele a ri, “Nga vha mu vhidzise, ri nga si ḽe ene a sa athu swika.”
12Ndi hone a tshi mu vhidzisa a ḓiswa. O vha e na vala ḽavhuḓi na tshivhumbeo tsho nakaho na maṱo a penyaho.
Ndi hone Muṋe washu a tshi ri, “Takuwa u mu ḓodze, ndi onoyo.”
13
5:3
Ps. 89:20
1 Sam. 10:111:61 Mah. 1:39
Ndi hone Samuele a tshi dzhia luṋanga lwa mapfura a mu ḓodza vhakomana vhawe vha tshi zwi vhona. U bva musi wonoyo Muya wa Muṋe washu a thoma u shuma kha Dafita e na maanḓa. Samuele a konou humela Rama.
14
19:9
Zwino Muya wa Muṋe washu o vha o ṱutshela Saulo, a vho tambudzwa nga muya wo ruṅwaho nga Muṋe washu. 15Vhalanda vha Saulo vha amba nae vha ri, “Ri khou zwi vhona vha tshi ofhiswa nga muya muvhi wo ruṅwaho nga Mudzimu. 16Nga vha ri rume muṋe washu, ri yo vha ṱoḓela muthu ane a kona u lidza haripa. Hu ḓo ri musi muya muvhi wo ruṅwaho nga Mudzimu u tshi vha ḓela, a vha lidzela, vha pfa vhe khwiṋe.”
17Saulo a amba na vhalanda vhawe a ri, “Wanani muthu ane a kona u lidza zwavhuḓi ni mu ḓise kha nṋe.”
18Muṅwe wa vhashumi a vhudzisa a ri, “Ndo vhona ṅwana wa Isai wa Betlehema ane a kona u lidza haripa. Ene u na tshivhindi nahone ndi muhali. Ndi makone wa u amba, u na tshivhumbeo tshavhuḓi. Muṋe washu u nae.”
19
Ndi hone Saulo a tshi ruma vhaḓinḓa ha Isai a ri, “Nga vha rume ṅwana wavho Dafita a no khou lisa nngu a ḓe.”
20Ndi hone Isai a tshi dzhia donngi yo hwala vhurotho na mukumba u na waini na mbudzana a ruma ṅwana wawe Dafita a ṱuwa nazwo a zwi isa ha Saulo. 21Dafita a swika ha Saulo a mu shumela. Saulo a takalela Dafita nga maanḓa, a vha muhwali wa zwihali zwa Saulo. 22Ndi hone Saulo a tshi swikisa ipfi ha Isai ḽi no ri, “Nga vha litshe Dafita a ntshumele, ndi a mu takalela.”
23Musi muya wo ruṅwaho nga Mudzimu u tshi ḓela Saulo, Dafita o vha a tshi ḓi dzhia haripa a mu lidzela. Zwenezwo Saulo a dzivhuluwa, a pfa e khwiṋe, muya muvhi wa mu ṱutshela.


text:
Ku hlayisiwa ka michini leyi ndlandlamuxiweke ku ya emahlweni ka ya nkoka swinene eka vumaki bya hina ni le vutomi bya hina hi ku kula ka thekinoloji ya manguva lawa. Hi hala tlhelo, ku rindza michini ku nga sirhelela switirhisiwa leswi tirhaka kahle; hi hala tlhelo, xi nga tlhela xi sirhelela vuhlayiseki bya vatirhi. Naswona ni swivumbeko swa xivumbeko lexi tiyeke ni lexi nga heriki, varindzi va michini leyi ndlandlamukile va faneleka swinene eka switirhisiwa hinkwaswo swo tanihi muchini wo tsema, michini ya gezi, Muchini ni michini yo hlohlola etifekni ni le tindhawini ta ku hlela.
Swivumbeko swa michini leyi engetelekeke ya nsimbiso
Ntamu wo leha, xivumbeko lexi tiyeke.
L Anti-Corrosion.
Ndzi sirhelela vuhlayiseki bya vatirhi.
Ndzi sivela nyangwa wa ritshuri, thyaka ni swilo swin’wana leswi karihaka.
L Durable ni ku leha ka vutomi.
Switirhisiwa swa michini leyi ndlandlamukiweke
Xisirhelelo lexi kurisiweke xa tinsimbi xi tirhisiwa ngopfu eka switirhisiwa hinkwaswo swo tanihi xitirho xa muchini wa CNC, muchini wo tsema, Michini ya gezi, michini yo tsema ni michini yo hlomula etifektrini ni le tindhawini ta ku lunghiselela.
Switirhisi leswi kurisiweke swa michini


text:
61Hina hi tirhisanaka ni Xikwembu, ha mi khongotela nakambe, hi ri: Leswi mi amukeleke tintswalo ta Xikwembu, mi nga ti tshiki ti wela hansi! 2
Hikuva Xikwembu xi te:
“Ndzi ku yingisile enkarhini wa mina wa ku tsetselela,
esikwini ra mina ra ku ponisa, ndzi ku lamulerile.”Vonani, nkarhi lowunene wa ku tsetseleriwa wu fikile, namuntlha hi rona siku ra ku ponisiwa.
3A hi veki xikhunguvanyiso ni xin'we endleleni ya munhu na un'we, leswaku ntirho wa hina wu ta ka wu nga sandziwi. 4Etimhakeni hinkwato hi tikombile hi ri malandza ya Xikwembu hi ku tiyisela ka hina lokukulu emaxangwini, ni le ku karhatekeni, ni le mahlomulweni; 5
eku biweni, ni le makhotsweni, ni le madzolongeni; emintirhweni leyo tika, ni le ku pfumaleni ka vurhongo, ni le ku titsoneni ka swakudya. 6Hi ku tenga, ni vutivi, ni ku leha mbilu, ni tintswalo, hi tiyiserile hi matimba ya Moya lowo Kwetsima, ni rirhandzu leri nga riki na ku kanganyisa, 7hi ku twarisa ntiyiso, hi ri ni matimba ya Xikwembu. Matlhari ya hina i ku lulama, hi ma tamela hi voko ra xinene ni lera ximatsi. 8Hi kombiwa xichavo ni ku sandziwa; ha lumbetiwa ni ku dzunisiwa. Hi voniwa hi ri vaxisi, kasi hi va ntiyiso; 9hi voniwa hi ri lava nga tiviwiki, kasi ha tiviwa swinene; wonge ha fa, kasi ha hanya. Ha xupuriwa, hambiswiritano a hi dlayiwi; 10ha vavisiwa, hambiswiritano hi tsakile masiku hinkwawo; wonge hi swisiwana, kasi hi fumisa lavo tala; wonge a hi na nchumu, kasi hi ni swilo hinkwaswo.
11N'wina Vakorinto, hi vulavula na n'wina hi ntshunxekile; timbilu ta hina ti pfulekile swinene; 12a hi mi pfaleli tona, hi n'wina mi nga hi pfalela timbilu ta n'wina. 13Ndzi vulavula ku fana ni tatana eka vana va yena, ndzi ri: Hi endleleni leswi hi nga mi endlela swona, mi hi pfulela timbilu ta n'wina.
14Mi nga rhwaleni mpingu wun'we ni lava nga riki vapfumeri; hikuva ku tirhisana ku kwihi exikarhi ka ku lulama ni ku homboloka xana? Kumbe ku vonakala ku ni ku yelana kwihi ni munyama ke? 15Xana Kriste na Lowo biha, va nga hela hi ku twanana xana? Kumbe mupfumeri a nga fambelana hi mukhuva wihi ni loyi a nga riki mupfumeri xana? 16
Ez. 37:27
I Kor. 3:16
6:19
Tempele ya Xikwembu yi ni vunakulobye byihi ni swikwembu swa hava ke? Hikuva tempele ya Xikwembu lexi hanyaka hi hina, kukotisa leswi Xikwembu xi nga te:
“Ndzi ta aka na vona, ndzi famba-famba exikarhi ka vona,
ndzi ta va Xikwembu xa vona, kutani vona va ta va tiko ra mina.”
17
Hikokwalaho, Hosi yi ri:
“Humani exikarhi ka vona,
mi hambana na vona;
mi nga tshuki mi khumba leswi nga tengangiki,
kutani ndzi ta mi amukela.
18
I Tikr. 17:13
Es. 43:6
Yer. 31:9
Ndzi ta va tata wa n'wina,
na n'wina mi va vana va mina va xinuna ni va xisati.”
Hosi ya matimba hinkwawo yi vula sweswo.


text:
Dorid Nudibranch
Vito ra ntolovelo ra xindyangu
Nudibranch – Typical Dorid
Vito rinwana
Sea slugs
Vito ra xi science
Doridina
Size
Kuya fika eka 50 cm, hixitalo 7 cm.
Nhlamuselo
Miri wa yona wufana na humba yo pfumala xikhambal. Yilanguteka tani hi nkondzo lowukulu naswona wa rhetela nyana. Ti gills ta yona tishame laha ndzhaku ka yona. Yiva na swihefemuli swimbirhi leswi vuriwaka ti rhinophores laha emahlweni ka nhloko. Mihlovo yayona yihambana hambana kusuka eka yo basa, xitshopani, orenji kuya eka wasi na ntima.
Vuxokoxoko
Ndyangu wayona wuhlangana swinene na Opisthobranchia. Vito leri ra nudibranch rivula ‘naked gills’. Ti gills ta yona tishame ekusuhi swinene na xirho lexi yiti rhumaka hi xona loko ntumbuluko wutshuka wu vitanile naswona tihambana swinene hi muhlovo. Loko yi chavisiwile yikota kuti songasonga yi hundzuka xipaci.
Tinxaka tinwani ta yona tivikiwa kuva tiri na poyizeni swinene hikwalaho ka swakudya leswi tidyaka swona. Swirho swayona swa masangu swikumeka exineneni xa nhamu. Matandza ya yona yatshikeriwa ya khomeleriwe hi marhimila.
Swakudya
Swakudya swa yona swikatsa spones, soft corals, anemones na hydroids.
Kuhangalaka
Yikumeka eka tinxaka hinkwato ta malwandle ya laha misaveni.
Common species
Gem sea slug (Chromodoris geminus)
Dorid sp (Nembrotha purpureolineata)
Spanish dancer (Hexabranchus sanguineus)


text:
131
1 Joh. 3:10,16-17
4:20-21
Ps. 133:1
1 Thes. 4:9
Vhunga ni vhathihi, dzulani ni tshi funana. 2
19:1-2
1 Tim. 3:2
Tit. 1:8
Ni takalele vhaeni; hafhu hu na vhaṅwe vhe vha ri u ralo vha ṱanganedza vharuṅwa vha sa zwi ḓivhi. 3
Kol. 4:18
Ni songo hangwa vha re dzhele, ni nge ni navho henengei. Na vha no khou tambudzwa ni vha londole, vhunga na inwi ni tshi nga ḓi kona u pfa vhuṱungu sa vhone.
4
3:16-17
Roṱhe ro fanela u hulisa mbingano. Munna na musadzi vha dzudzane nga u fulufhedzea, ngauri khaṱhulo ya Mudzimu i ḓo wela phombwe dzoṱhe.
5
Mat. 6:25
Filip. 4:6,11
1 Tim. 6:6
Luk. 12:15
16:13
Ni songo tshilela tshelede; ni fushee nga zwenezwo zwine na vha nazwo; Mudzimu Ene muṋe o ri, “A thi nga u litshi, a thi nga u laṱedzi.” 6
Zwino-ha kha ri rudze mbilu ri ri,
“Mudzimu ndi mulamuleli wanga,
ndi kha ḓi ofhani?
Muthu a nga nnyitani?”
7Humbulani vharangaphanḓa vhaṋu vhe vha ni vhudza mafhungo a Mudzimu, ni sedze kutshilele kwavho na kufele kwavho, ni kande ṋayoni dza lutendo lwavho.
8
Yesu Khristo ha shanduki, u tshee onouḽa wa mulovha, na ṋamusi, na lini na lini. 9
Zwenezwo ni songo tenda u sokou kumbiwa nga pfunzo dzo shandeaho dzi sa fheli. Zwi re zwone ndi uri mbilu dzashu dzi khwaṱhiswe nga vhuthu ha Mudzimu, hu si nga u tevhedza milayo ya zwiḽiwa. Vha vhuswaho nga milayo heyo a i vha farisi tshithu.
10Zwiḽiwa zwi bvaho aḽiṱarini yashu, vhotshifhe vha shumaho denndeni khethwa a vho ngo tendelwa u zwi ḽa. 11
Num. 19:3
Nga Mulayo wa Mushe tshifhe muhulu u ḓisa malofha a zwifuwo zwa zwipfumelo fhethu hukhethwa, mitumbu yone ya fhiswa ngei nnḓa ha mishasha. 12
Joh. 19:20
Ndi zwe na Yesu a vhulahelwa nnḓa ha khoro, uri a kumulule lushaka nga malofha awe. 13
Zwino-ha kha ri mu tevhele ngei nnḓa ha mishasha uri ri nyadzwe-vho nae. 14
Filip. 3:20
Fhano a ri na vhupo vhu re hashu, ro lindela vhune ha ḓo ḓa. 15
1 Pit. 2:9
Ps. 50:12-14
Zwino nga ri dzule ri tshi ṋekedza Mudzimu nduvho nga u mu renda nga Yesu Khristo, ndi amba khuliso dza vhane vha bula dzina ḽawe, 16
ni sa litshi u tonda vhathu na u kovhekana navho zwine na vha nazwo; ndi dzone nduvho dzine Mudzimu a dzi takalela.
17
Vharangaphanḓa vhaṋu vha a ni linda, nahone Mudzimu u ḓo vha sengisela inwi. Vha thetsheleseni-ha ni vha hulise, ndi hone vha tshi ḓo shuma nga dakalo vha si na tsha u vhilaela ngatsho. Arali na vha konḓisela mushumo ni ḓo vhuelwa ngani?
18Ri rabeleleni, ngauri ri na ngoho ya uri mvalo dzashu dzo ṱamba; tshine ra tshi tama ndi u dzula ri tshi ita zwi re zwone. 19Ndi zwine nda ni humbela ndo tou khwaṱhisa uri ni nthabelele, uri ndi si kundiswe u vhuelela ngeo nga u ṱavhanye u ḓa.
20
Muṋe washu Yesu ndi Mulisa muhulu wa dzinngu. Mudzimu Ṋemulalo o mu vusa vhafuni nga malofha a khwaṱhisaho mulanga u sa gumi. 21
Ngavhe Ene a tshi ni konisa u ita zwivhuya zwoṱhe uri ni dzule ni tshi ita zwine a zwi funa, a ri ite zwine a funa ri tshi vha zwone nga Yesu Khristo, ane vhugala ha vha hawe lini na lini. Amen.
22Vha hashu, ndi a ni humbela ndi tshi ni ṱuṱuwedza nga u rali uri ni si fhele mbilu. Hufha ndo ni ṅwalela maipfi a si gathi.
23
Mafhungo asia: Timoti wa hashu o bva dzhele. Arali a ṱavhanya u swika ri ḓo ḓa roṱhe.
24Vharangaphanḓa vhaṋu vhoṱhe, na vhathu vha Mudzimu vhoṱhe vha vhe hone. Vhane vha bva henengeo Italia vha ri ni vhe hone.
25Ngavhe Mudzimu a tshi ni itela vhuthu noṱhe.


text:
Leswi u faneleke ku swi langutela loko u kurisa n’wana loyi a nga na vutsoniwa bya vuswikoti.
Hi siku ra 21 Nyenyankulu 2021, a ku nga langutisiwi ntsena siku ra Timfanelo ta Ximunhu
ntsena, kambe na ku langutisa siku ra vanhu lava hanyaka na vutsoniwa bya vuthlarhi
emisaveni hinkwayo
Loko swi ta hlamarisa ku kuma leswaku wena kumbe muhlekisani wa wena u tikile n’wana
loyi a nga khumbhekaka hi vutsoniwa bya vuswikoti loko a ta beburiwa, i makungu ya kahle
yo titshuneta kusuhi na xipano xa kahle xa vutshunguri.
Leswi i mavonelo ya Dr Iqbal Karbanee, dokodela wa vana na CEO wa Paed-IQ Babyline, loyi
eka hungu leri a tsundzuxaka vatswari lava languteleke vana leswaku va nga ha kotisa ku
yini, na leswi va nga swi langutelaka eka malembe yo sungula ya vutomi.
Siku ra vanhu lava hanyaka na vutsoniwa bya Vuswikoti emisaveni: Leswi u nga swi
langutelaka ku kurisa n’wana loyi a ng ana vutsoniwa bya vuswikoti.
Ku kuma leswaku u ta va mutswari i nkarhi wo nyanyula eka vanhu vo hlaya. Kambe ku
kuma leswaku u ta va mutswari wa n’wana loyi a hanyaka na vutsoniwa bya vuswikoti, swa
hlamarisa swinene. Loko swi vula leswaku u ta kurisa n’wana loyi a hanyaka na vutsoniwa
bya vuswikoti, swi ta na mintlhontlho, tiyisisa leswaku u na xipano xa kahle xa vutshunguri
lexi ku seketelaka,
Hi nkarhi lowu misava yi tsundzukaka siku ra vanhu lava hanyaka na vutsoniwa hi ti 21
Nyenyankulu, i nkarhi wa kahle ku tiva hi ku hetiseka leswi vatswari va langutelaka swona
eka tin’hweti to sungula ta vutomi lebyi va byi languteleke loko va languterile ku kuma
n’wana loyi a hanyaka na vutsoniwa bya vuswikoti. Leswi swi vuriwa hikokwalaho ka
mativelo ya ndhavuko yo chava ku vulavula hi mhaka leyi kumbe eka ku kuma n’wana loyi a
hanyaka na vutsoniwa bya vuwikoti.
“Nchumu wa nkoka swinene lowu munhu a faneleke ku wu twisisa hi vuvabyi lebyi tivekaka
tanihi Trisomy 21 hi leswaku swi taleriwile hi mintlhontlho, loko ku langutisiwa leswaku
ndyangu hinkwawo wa khumbheka. Ku twisisa hi la kunkulu swa laveka,” ku vula Dr Iqbal
Karbanee, dokodola wa vana na CEO wa Paed-IQ Babyline, ndhawu ya vutshunguri leyi
nyikaka switsundzuxo naswona leyi vaaki va tshembheleke eka yona hi masiku yo sungula ya
1000 ya vutomi bya n’wana kusukela loko munhu a tikile ku ya emahlweni.
Vuvabyi lebyi byi endliwa hi ku ndlandlamuka ka nharhu (trisomy) eka ti chromosome ta 21
naswona swi khumba 1 eka 800 wa vana lava beburiwaka. Ku ya hi Dr Karbanee, vuvabyi
lebyi byi tolovelekile eka muxaka lowu wa vuvabyi.
U vule leswaku ku na tindlela to hlaya leti vuvabyi lebyi byi nga kumekaka ha kona hi
minkarhi yo tika na ku hloriwa tanihi leswi swi nga kona minkarhi hinkwayo. Ku hloriwa swi
endliwa ngopfu eka lava va nga le ka xiyimo lexi nga tsakisiki naswona leswi swi humelela hi
minkarhi yo hlaya eka vamanana lava nga na malembe yo hlaya.
“Loko u tikile naswona swi kumeka leswaku u tikile n’wana loyi a nga na vuvabyi lebyi, swi
nga ha hlamarisa swinene eka vatswari naswona vatswari va fanele ku teka xiboho xo
hlayisa vuyimani kumbe e-e. leswi i xiboho lexi xi tekiwaka hi vinyi naswona xi fanele ku
tekeriwa enhlokweni hi vurhon’wana endzhaku ka ku burisana na vanhu hinkwavo lava
khumbhekaka, xin’wana xa nkoka na xipano xa vutshunguri.”
Vana lava khumbheka hi vuvabyi lebyi bya vutsoniwa byo pfumala vuswikoti va le ka xiyimo
xa khombo ro tluletiwa hi ku tsandzeka ko kari emirhini ya vona. Vatswari va fanele ku
twisisa leswaku vana lava va ha ku beburiwaka va fanele ku hloriwa hi tindlela hinkwato ku
tiyisisa leswaku mirhi ya vona yi tirha kahle. Ku va dyisa swi nga ha va ntlhontlho swinene
tanihileswi ku tsana ka titlapfana swi fambisanaka na Trisomy 21.
.
“Ndlela ya kahle ku tirhana na mhaka leyi i ku tiyisisa leswaku xipano xa vutshunguri xa
khumbheka hi minkarhi hinkwayo tanihi ku landzelerisa na ku endla swikambelwana leswi
swi nga na nkoka. U fanele ku tiyisisa leswaku u nga tshembha xipano xa wena xa
vutshunguri; leswi swi ta va na nkoka ku kuma mpfuno lowu lavekaka eka swilaveko swa
n’wana,”ku vula Dr Kardanee.
U engeterie hi ku vula leswaku loko u ri vana van’wana endyangwini, swilaveko swa n’wana
loyi a hanyaka na vuvabyi lebyi swi hambanile na van’wana vana, naswona swi ta lava
munhu un’wana na un’wana ku twisisa xiyimo lexi.
“Gondzo ro kula ka n’wana loyi ri ta salela endzzaku naswona langutela leswaku n’wana u ta
sungula ku tshama na ku kasa endzhaku ka nkarhi kutlula hilaha ku languteriweke ha kona.
Ku dyondza eka xikolo xo hlawuleka swi ta laveka xikan’we na ku tshamela ku endzela
madokodela ya marhambu na madokodela yo mbulavulo,”ku vula Dok Karbanee. “Loko ndzi
vule sweswo, ku kuma n’wana loyi a nga na vuvabyi lebyi swi ta lava leswaku swi tekeriwa
enhlokweni endyangwini, mahungu ya kahle hi leswaku vana lava beburiwaka va ri na
vuvabyi lebyi va tala ku va vana lava hanyaka hi ndlela yo tsakisa naswona vatswari va tala
ku vika leswaku va tsakisa emitini”
“Vulavula na dokodela wa wena wa vana hi swivilelo swa wena hinkwaswo, ku chava,
kumbe leswi u swi languteleke tanihileswi ku nga ntirho wa yena ku kondletela ku hlayisiwa
ka n’wana na ku tiyisisa leswaku rihanyo ra n’wana ri va kahle.” ku gimeta Dok Karbanee.


text:
51Muṋe washu a amba na Mushe a ri, 2“Laya Vhaisraele uri afho mishashani vha thathe vhoṱhe vha re na vhulwadze ha lukanda vhu kumadzaho kana vha bvuḓaho vhulwa muvhilini na vhoṱhe vhe vha kumala nga u kwama tshitumbu. 3Vhathu havho vhoṱhe vho kumalaho, munna kana musadzi, nga vha bviselwe nnḓa, uri vha si kumadze mishasha hune nda dzula hone na vhathu vhanga.” 4Vhaisraele vha thetshelesa, vha thatha avho vhathu afho mishashani nga he Muṋe washu a vhudza Mushe.
5
Muṋe washu a vhudza Mushe 6uri a laye Vhaisraele ndayo hedzi:
Arali munna kana musadzi a khakhela muṅwe nga tshifhio na tshifhio, ha vha u shandukela Muṋe washu, onoyo muthu u na mulandu, 7o fanela u bula vhutshinyi hawe, a lifhe mulandu wawe woṱhe, a inge nga tshipiḓa tshithihi kha zwiṱanu, a lifhele we a mu khakhela. 8Huno arali uyo muthu o fa, a si na shaka ḽa tsini ḽine ḽa nga lifhelwa uyo mulandu, mulifho nga u ṋewe Muṋe washu u vhe wa tshifhe. Mulifho uyo u ingwa kha thutha i ṱhavhelwaho u pfumelela uyo muthu a re na mulandu. 9Na zwiṅwe zwoṱhe zwine Vhaisraele vha bvisa vha zwi ṋekedza Yahavee ndi zwa onoyo tshifhe ane a zwi ṱanganedza. 10Tshifhe muṅwe na muṅwe u dzhia nduvho dzine dza swikiswa khae dza vha dzawe.
11Muṋe washu a laya Mushe 12-14uri a laye Vhaisraele ndayo hedzi a ri,
“Zwi nga itea uri munna a humbulele musadzi wawe uri ha fulufhedzei, o ḓishata tshika nga u dzheniswa nḓuni nga muṅwe munna. Huno munna wawe a nga kha ḓi vha a si na ngoho, ngauri musadzi wawe a nga kha ḓi vha o zwi ita tshiphirini, hu si na ṱhanzi, á songo farwa a tshi khou zwi ita. Nahone zwi nga kha ḓi itea uri munna a vhe na vivho a sokou humbulela musadzi wawe vhuvhi, naho a songo ḓishata tshika. 15Munna uyo nga a ise musadzi wawe ha tshifhe. A ise na nduvho i ṱoḓeaho ya khilogiramu nthihi ya bali, hone a songo i shela mapfura kana a ṋuṋedza zwioro khayo, ngauri nduvho iyo ya thoro ndi ya lulindo lwa munna, i itelwa uri ngoho i vhonale.
16“Tshifhe u ḓo ḓisa musadzi uyo a mu imisa phanḓa ha Muṋe washu, 17tshifhe a konou shela maḓi makhethwa sambeloni ḽa vumba, a dzhia mavu a re henefho denndeni ya u ṱangana na Muṋe washu, a a longa maḓini. 18Tshifhe a ṱharamudze mavhudzi a uyo musadzi, a vhee nduvho ya vhukhopfu zwanḓani zwawe, a konou fara sambelo ḽiḽa ḽi re na maḓi a no ḓisa zwi vhavhaho na mafhanza. 19Ndi hone tshifhe a tshi ḓo ita uri musadzi uyo a tende muano une wa buliwa nga tshifhe u no ri, ‘Arali u songo ita vhupombwe, ú songo pambuwa nḓilani, ú songo ḓishata tshika u tshi kha ḓi vha na munna wau, ngavhe maḓi haya a no ḓisa zwi vhavhaho na mafhanza a sa u huvhadzi. 20Hone arali wo ita vhupombwe u tshi kha ḓi vha na munna wau, wa ḓishata tshika nga u dzheniswa nḓuni nga munna a si wau, 21ngavhe Muṋe washu a tshi ita uri vhathu vha hau vha teketelane nga dzina ḽau. Ngavhe a tshi ita uri mbumbelo yau i hwetekane, thumbu yau i kukumuwe. 22Ngavhe maḓi haya a u teketela a tshi dzhena thumbuni yau a i kukumusa, mbumbelo yau ya hwetekana.’ Musadzi u ḓo fhindula a ri, ‘Amen, nga zwi ralo.’
23“Ndi hone tshifhe a tshi ḓo ṅwala mafhanza ayo kha gwati a zwi kuvhela sambeloni ḽi re na maḓi a no ḓisa zwi vhavhaho. 24Hu ḓo ri tshifhe a sa athu nwisa uyo musadzi ayo maḓi ane a nga ita uri a pfe vhuṱungu nga maanḓa, 25tshifhe u ḓo dzhia nduvho ya vhukhopfu ha vivho zwanḓani zwa uyo musadzi, a i imisa a i kumedza Muṋe washu, a i ḓisa aḽiṱarini. 26Tshifhe a konou ṱusa iyo nduvho ya thoro i si gathi ya vha nduvho ya tshihumbudzo, a i fhisa kha aḽiṱari, a fhedza nga u nwisa uyo musadzi ayo maḓi. 27Arali o ita vhupombwe, maḓi a ḓo ita uri a pfe vhuṱungu nga maanḓa, thumbu yawe i ḓo kukumuwa, mbumbelo yawe ya hwetekana. Vhathu vha hawe vha ḓo teketelana nga dzina ḽawe. 28Hone arali a si na mulandu a nga si huvhale, nahone u ḓo ḓi beba vhana.
29-30“Hoyu ndi wone mulayo wa milandu ya munna wa vivho, a tshi humbulela musadzi wawe vhupombwe. Musadzi u ḓo imiswa phanḓa ha Muṋe washu, tshifhe a tevhedza maitele eneo. 31Munna wawe u ḓo vha a si na mulandu, hone musadzi ene, arali e na mulandu, u ḓo tambula.”


text:
Manana wa Dimpho na Sello a ri na xiphiqo. “Milenge ya mina a yi twala ku fana na maribye ya tiayisi tolo nivusiku!” a byela vana va yena hi mixo wa Musumbunuku wun’wana. “A yi titimela lero ndzi nga koti ku etlela. Sweswi ndzi karhele swinene!”
“Ndza swi tiva!” ku vula Sello. “Hikwalaho ka yini u nga ambali masokisi loko u etlela madyambu ya namuntlha?”
“I miehleketo ya kahle!” ku vula Manana. “Vana va mina va tlharihile!”
Hi vusiku byebyo, u ambarile masokisi ya yena ma wulu no tsindziyela swinene. “Hahani Thoko u ndzi nyikile masokisi lawa tanihi nyiko ya Khisimusi,” a hlamusela. “Ya kufumela swinene! Ndzi ta etlela kahle madyambu ya namuntlha!”
Kambe Manana a nga swi tivanga. Hi Ravumbirhi nimixo, a karhele nakambe.
“A ndzi kotanga na ku copeta,” a koka moya. “Loko ntsena a no kota ku kufumeta milenge ya mina leyo titimela!”
“Manana,” ku vula Dimpho, “xana hikwalaho ka yini mi nga loveki milenge ya n’wina ematini yo hisa mi nga si ya eku etleleni madyambu ya namuntlha?”
“Sweswo swi lava ku ringetiwa!” ku vula Manana. “Inkomu!”
Endzhaku ko lalela madyambu yalowo, Manana u cherile mati yo hisa endzeni ka sambelo leyikulu yo tshwuka. “Mmmm, leswi swi twala kahle!” a vula, a ri karhi a swoswa milenge ya yena. “Ndza tshemba leswaku ndzi ta etlela kahle namuntlha.”
Kambe bvumba swin’wani? Hi mixo wa Ravunharhu, a karhele nakambe. “Emasungulweni a yi ri kahle swinene,” a hlamula, “kambe endzhaku ka tiawara tingari tingani, a ku ri sweswi swa masiku hinkwawo … tititi, milenge a yi titimela! Ndzi ta fanela hi ku ehleketa swin’wana. Dyanani! Sweswi i nkarhi wo ya exikolweni!”
Loko Manana a vuyile ekaya ku suka entirhweni madyambu ya lawa, Dimpho a ri na mahungu lamanene. “Mudyondzisi wa mina u ri ku nwa tiya ya jinja swi endla leswaku u twa ku kufumela miri hinkwawo,” a hlamusela. “Tiya ya jinja yi ta kufumeta milenge ya wena!”
“Oho,” ku vula Manana. A twala a nga tsakangi. Endzhaku ka vusiku byo tala laha a nga etleli ku ringana, a titwa a helela hi ntamu!
Kambe Manana a nga rivalanga leswi Dimpho a nga swi vula. Hi Mugqivela nimixo, loko a nga si ya entirhweni, Manana u rhumile vana ku ya xava jinja. “Ku hava lexi nga pfuna,” a hlamusela, loko a ri karhi a tilulamisela ku ya entirhweni. “Kumbe jinja yi nga endla masingita!”
Vana hilavaya va famba. “Xana u languta yini, Sello?” ku vutisa Dimpho loko va fika eka patu lerikulu ekusuhi ni mavhengele. Sello a nga hlamulanga. A honokele xin’wana lexi a xi ri kwala kusuhi. “Sello!” ku vula Dimpho nakambe. “Khoma voko ra mina. Hi fanele hi tlula patu sweswi.”
“Hayi sweswi!” ku vula Sello. “Languta lahaya! Hi fanele hi pfuna ximanga lexiya!” Loko Dimpho a nga si n’wi sivela, Sello se a tsutsumerile.
Erivaleni leri a ri ri hava nchumu, vafana vambirhi va kwalomu ka vukhale bya Sello a va ri karhi va xanisa ximanga xa mpunga. A va hleka. Ximanga a xi ringeta ku baleka.
Hambileswi a ri jaha leritsongo, Sello a ri na rito lerikulu, ra huwa. “TSHIKANI SWESWO!” a huwelela. “Tshikani ximanga xexo xi tifambela!”
“Ina, xi tshikeni xi tifambela!” ku vula Dimpho.
Majaha ya hundzuluka ya languta. “Hikwalaho ka yini?” ku vula un’wana a nyamile, kambe jaha lerin’wana ri tshika ximanga lexi a xi tshukile. “Wena u vava hi yini, kahlekahle? Lexi i ximphunta xa ximanga lexi nga tilahlekela! Tana, Jabs, a hi fambi!”
Loko manana wa Dimpho na Sello a vuya ekaya nindzhenga walowo, a nga tshembanga mahlo ya yena. Vana va yena a va ri karhi va bambatela ximanga xa voya bya mpunga. Ximanga a xi ri karhi xi rilarila na ku tilakatsela. Manana u swi vonile leswaku va xi phamele mahlahla ya nyama leyi a yi sele.
“Xana ku humelela yini?” a vutisa a hlundzukile. “Hikwalaho ka yini mi vuyile na xiharhi lexi laha kaya? Xi hlongoleni sweswi!”
“Kambe Manana, ku na mpfula ehandle,” ku vula Sello. “Kitty u ta tsakama! Hi kombela ku n’wi hlayisa, vusiku bya namuntlha ntsena? HA KOMBELA?”
Manana a languta ehandle hi fasitere. A ku ri ntiyiso. Loko a chika ethekisini, a ku ri na mapapa ya mpunga ematilweni. Sweswi a yo chuluka. “Swi lulamile,” a swi vula a pfale milomo, “kambe mundzuku, ximanga xexo xi famba.”
“Ha khensa, Manana!” ku vula vana havumbirhi.
“Hmmmph,” ku vula Manana. A tshama ehansi, a hluvula tintanghu takwe, a titshuva milenge. “Yi kwihi jinja liya mi nga ndzi xavela yona?” a vutisa. “I nkarhi wa mina wa khapu yo sungula ya tiya ya jinja!”
Vana va honokelana va humese na mahlo lamakulu, ya xirhendzewutani. Va rivele ku xava jinja! Manana a hlundzukile swinene. U hlundzukile vusiku hinkwabyo. Endzhaku ka loko xitanga xi basile, u yile eku etleleni hi ku kongoma.
Hi Sonto nimixo, loko Dimpho na Sello va pfuka, manana wa vona a nga ri kona. Va hlamarile – a pfuka nimixo mikarhi hinkwayo. Hambi xi ri ximanga a va nga xi voni.
“A hi kambi loko Manana a pfukile kahle,” ku vula Dimpho. Hi ku nonoka va pfurile rivanti ra kamara ya yena, kutani va hlometela. Xana mi ehleketa leswaku va vone yini?
Manana a etlele emubedweni, a languteka a loloha. Ximanga a xi tsondzele milenge yakwe, xi ri karhi xi rila swinene.
“Avuxeni,” ku vula Manana. “Ndzi vile na vusiku lebyinene swinene! Milenge ya mina yi kufumerile emaheteleleni!” A languta ximanga. “Ndzi ehleketa leswaku hi fanele hi ku hlayisa!” a xi hlamusela. “Hi ta ku vitana Jinja!” Ximanga xa voya, xa mpunga xi nyanya ku rila.
Vana va hleka, va ba mavoko na ku swi bambela. Kutani Sipho a yima. A ri karhi a khwanyanisa xikandza. “Kambe, hikwalaho ka yini hi xi vitana Jinja?” a vutisa.
“Eee,” ku vula Manana, “n’wina vambirhi mi yile evhengeleni ku ya xava jinja, kambe ematshan’weni mi vuyile na ximanga lexi. Xi kufumeta milenge ya mina tanihilaha Dimpho a nga vula ha kona hi tiya ya jinja, hikwalaho vito ra xona i Jinja!”
Hileswi va nga xi thyisa xiswona.


text:
241HOSI Xikwembu xi ni makungu ya ku hlasela misava, yi sala yi ri mananga,
xi ta yi hlakahla, xi hangalasa lava akeke ka yona.
2Hinkwavo va ta wela hi khombo rin'we:
Vaprista ni vanhu ntsena,
mahlonga ni vini va wona,
vasati va swifumi ni malandza ya vona ya xisati,
vaxavisi ni vaxavi,
valombisi ni valombi,
van'wankumi ni swisiwana.
3Misava yi ta sala yi ri mananga ntsena,
leswi nga ka yona swi ta va swi heriseriwe makumu.
Hi yona mhaka leyi HOSI Xikwembu xi yi boheke.
4Misava yi le nkosini, yi tsanile,
matiko hinkwawo ma hele ntamu, ma tsanile,
hambi ma ri matilo, ma hele ntamu kukota misava.Van'wana va ri: varhangeri va matiko va hele ntamu na vona
5Lava akeke misaveni, va yi nyamisile,
hikuva va tlurile milawu ya Xikwembu ni swiletelo swa xona,
va tshova ni ntwanano wa xona lowu nga heriki.
6Hikokwalaho, misava yi wele hi ndzhukano,
lava akeke ka yona va beriwa milandzu ya vona,
va fa va hela,
ku to sala va nga ri vangani ntsena.
7Swimila swa vhinya swa vuna,
ni vhinyo yi kala ngopfu,
hinkwavo lava khale a va tsakile, sweswi va rila.
8Mpfumawulo wa swingomana a wa ha twali,
ni huwa ya lava tsakeke yi hangalakile,
a ka ha ri na xitende lexi chayiwaka.
9Laha va nwaka kona vhinyo, a ka ha twali tinsimu,
ni byalwa lebyo bava, vanhu a va ha ku twi ku nandziha ka byona.
10Muti wo tala mpfilumpfilu wu mbundzumuxiwile, wu wela hansi,
lomu a ku ri ni tindlu, a ka ha fambeki.Kumbe: Rirhangu ra muti wo tala mpfilumpfilu ri mbundzumuxiwile, tindlu ti gogiwile hinkwato leswaku ku nga ngheni munhu
11Emagondzweni ku twala ntsena xirilo xa ku pfumaleka ka vhinyo,
ntsako hinkwawo wu nyamalarile,
a ka ha ri na mafenya etikweni.
12Muti wu hundzuke rhumbi,
tinyangwa ti biwile ti wa.
13Matiko hinkwawo lama nga kona emisaveni
ma ta sarisa sweswo,
swi fana ni loko va hetile ku kha mihandzu hinkwayo ya mitlhwari,
kumbe enkarhini wo khwaja mihandzu ya vhinya.
14Lava poneke va yimbelela swinene va tsakile,
van'wana va twarisa vukulukumba bya HOSI Xikwembu va ri en'walungwini,Kumbe: va twarisa vukulukumba bya HOSI Xikwembu hi huwa leyi tlulaka ya lwandle
15van'wana va huwelela va ri evuxeni, va tlangela ku dzuneka ka xona,
eswihlaleni ku twala lava nkhensaka vito ra HOSI, xona Xikwembu xa Israele.
16Vanhu hinkwavo ku ya fika evugimamusi,
va yimbelela tinsimu, va tlangela ni ku dzunisa lavo lulama va le Israele.Kumbe: va dzunisa Xikwembu xo lulama
Kambe mina ndzi ri: Ndzi karhele,
a ndza ha ri na matimba, ndzi le khombyeni,
hikuva vakanganyisi va ha ya emahlweni va kanganyisa van'wana,
a va lavi ku swi tshika, swo ya swi nyanya.
17N'we vanhu va misava hinkwayo,
mi rhendzeriwile hi leswo chavisa, ni khele, ni ntlhamu.
18Loyi a ringetaka ku tsutsuma loko a twa mpfumawulo wa leswo chavisa,
ú ta ya hojomela ekheleni;
loko a huma ekheleni,
ú ta ya wela entlhan'wini.
Matilo ma ta pfuleka,
ni misava yi ta tsekatseka.
19Misava hinkwayo yi ta handzuka,
yi avana hi le xikarhi,
yi ninginika hi matimba.
20Yi ta dedeleka ku fana ni xidakwa,
yi voyama-voyama kukota dladla.
Swidyoho swa yona swa yi tikela,
yi ta wa, yi nga ha pfuki.
21Enkarhini wolowo, HOSI Xikwembu xi ta ba swivumbiwa swa le henhla tilweni,
xi ba ni tihosi ta le hansi misaveni:
22Hinkwato ti ta hlengeletiwa endhawini yin'we
ku fana ni vabohiwa lava hoxiwaka ekheleni;
ti ta pfaleriwa ekhotsweni,
kutani endzhaku ka masiku layo tala, ti ta biwa.
23N'weti wu ta hlangana nhloko,
dyambu ri ta nyuma,
hikuva HOSI ya matimba hinkwawo, hi yona leyi nga ta fuma
entshaveni ya Siyoni ni le mutini wa Yerusalema.
Yi ta komba ku dzuneka ka yona
emahlweni ka vakulukumba.


text:
Laha Robben Island Yikumekaka Kona
Mpfhuka Wuntsongo Kusuka Eribuweni ra Lwandle ra Cape Town
Robben Island yitshame eka mpfhuka wuntsongo kusuka eribuweni ra lwande e Cape Town. Ya vonaka loko uri e Table Bay, Bloubergstrand, Sea Point na Camps Bay, naswona yivonaka kahle loko uri e henhla ka ntshava ya Table Mountain. Yitshame kwalomu ka 10kms kusuka e V&A Waterfront, kasi hile tlhelo yile ka kwalomu ka 7kms kusuka eka beach ya Bloubergstrand. Handle ka kuva yiri ekusuhi swinene na Cape Town, xihlala lexi xivekona hi ntumbuluko laha xinga e lwandle leri titimelaka.
Kuva yiti tshamele yoxe xikanwe na kufikeleleka hiswona swinga endla leswaku Robben Island yitirhisiwa kuva Khotso ra kahle. Ndzhawu yale henhla swinene exihlaleni i Minto Hill, leyinga yima kwalomu ka 30 wa timitara kusuka e henhla ka lwandle, naswona kuna lighthouse leyi kokaka rinoko. Ku enta ka lwandle exikarhi ka Robben Island nale misaveni swifika kwalomu ka 30 wa timitara, naswona xihlala lexi xihlanganisiwile himisava leyi tshamisekeke.
Ndzi ve na nkateko swinene kukuma nkarhi wa kuva ndzi swiendla hi ndzexe naswona ndzi nga vula hivutshembeki leswaku ku famba famba endzeni ka makhumbi ya xihlala lexi akuri leswi vuyerisaka swinene eka vutomi bya mina....more
Namuntlha, ndzhawu ya vaaki i kaya eka 150 wa vaaka ndzhawu. Lava va katsa vatirhi vale museum, varhangeri va khotso, vatirhi va National Ports Authority, vahlayisi va lighthouse, vatirhi va ndzawulo ya vatirhi xikanwe na varhandzi va ndzhawu leyi kusuka...more
Vuyeni bya pfumeleriwa ku nghena naku teka swinepe eka tikamara ta Khotso kambe swinepe aswinge hlamuseli ku chavisa lokukulu ka makhotso lawa....more
Ti khamera ta video natona titele ngopfu naswona rendzo rinwana na rinwana ri hlayisiwa rihelerile hi vakhandziyi lava vatekaka swifaniso na ti video leti totala, leswi swiendlaka leswaku lexi xiva xikepe lexi tekiwaka ngopfu swinepe emisaveni hinkwayo....more
Rendzo ra ximfumo riteka kwalomu ka tiawara tinharhu kumbe mune, kukatsa naku khandziya xikepe....more
Endzhaku ka rendzo hi bazi, vuyeni byi chichiwa enyangweni wa Khotso leri rindziwaka swinene kuva vata sungula rendzo leri ro tshova moya....more
Hi 1948, vandla Nationalist Party (white) ri humelerile eka nhlawulo wa mani na mani naswona Smuts u susiwile eku fumeni....more
Xiyimo xa xihlala lexi hi malembe yava 1700s axi tika swinene kuxi twisisa hikokwalaho ka kupfumaleka ka maphepha kumbe miako, kambe munhu ango anakanya kunene leswaku vutomi bya kona akungari bya ntsako....more
Hi lembe ra 1986, yinwani ya milawu leyi ayiri tiphuphu ta xihlawuhlawu yivuye yi herisiwa, kufana na ya Mixed Marriages Act na lowu wunga vengiwa ngopfu wa Pass Laws....more
Varhangeri va vandla ra African National Congress na vayimeri va rona akuri vona vosungula ku pfaleriwa e khotsweni leriya....more
Robben Island ayi tirhisiwa hi vanhu vale Europe ekusunguleni, tani hi ndzhawu ya vuwiselo eka vatluti va swikepe lava vatwaka ndlala loko vari endleleni yoya e East....more
Xihlala lexi xi hisa ngopfu hi ximumu naswona xititimela bya gwitsi hi xixika....more
Yitiveka ngopfu tani hi ndzhawu leyi Nelson Mandela anga tshama malembe yaku tshunela eka 30 ya vutomi bya yena, Robben Island yina nkoka wunwana wa matimu ya Afrika Dzonga....more
Xivumbeko xa Gateway lexi kokaka rinoko unge xihonisi. Ukhandziya switepisi laha u hundzaka nyangwa wa nghilazi lowukulu swinene, kusukela kwalano hiloko rendzo ra wena roya e Robben Island risungurile....more
Robben Island akuri ndzhawu ya kahle swinene kurhumela vanhu lavangana swiphiqo emihleketweni, mavabyi yoka yanga tshunguleki, lava avata tshikelela vaaki va tiko ra Afrika Dzonga....more
Malembe yaku suka eka 1936 kuya ka 1960 ayari malembe lawa ya nyanyulaka swinene ya xihlala lexi na vutomi lebyo tika swinene....more
Hinkarhi walowo aya ha tirha tani hi khotso, naswona leswi ndzi tsundzukaka swona hi ndzhawu leyi hileswaku akuri ndzhawu leyi ayi tisa ntshikelelo swinene nakuva kuri ndzhawu leyi ayinga tsakisi na vunyama na moya wa munyu....more


text:
Nga murahu ha musi vha tshi fhedza pfunzo dza vho dza secondary, vho-Albertina vho mbo ṋi vhona uri ndi khwiṋe vha tshi vha muongi. Nga 1940 vha mbo ḓi vha muongi kha sibadela tsha Johannesburg General Hospital, he vha ḓo shuma na mufumakadzi wa vho-Mandela wa u thoma Evelyn. Ndi henefho he vha ḓo shuma na muhalivho wavho vha saathu u maliwa Barbie.
Vhutshilo ha musi vha tshi khou pfumbudzelwa vhuongi ho vha hu songo leluwa. Vho-Albertina vho ḓo tshenzhema tshitalula tshine tsha vha tshi tshi khou bva kha vhashumisani navho vha vhatshena na vhane vha vha uri vhaṱha havho. U tshi nga isa phanḓa vho vha vha tshi khou shumisa muholo wavho u ḓi rengela uniform tshfhinga tshinzhi vho vha vha tshi tshi fhedza vha hostel.
Sa muongi muhulwane vho-Albertina vho vha vha. Vho vha vha tshi vha vho fara mishunga yoṱhe vha tshi khou tshimbila muḓi nga muḓi vha tshi tou tevhela na vhalwadze vho fara zwa uvha lafha, hezwi zwo ḽo leludzwa ngauri vha vha na suthukheisi ine vha kona u panga mishonga vho i hwala nṱha ha ṱhoho.
Vho-Albertina vho mbo ḓi vha muongi ane avha mulayoni nga 1944 vha vha muongi wa Midwife nga 1954. Nga 1980 ho mbo ḓi pfi ndi vhone muhulwane wa vhaongi kha sibadela tshiṱuku tsha Orlando East, Soweto. Vho isa phanḓa na u shuma u swika vha tshi notha nga 1983.
Ubva hafho vha ya vha shuma kha dokotela Dr. Abu Baker Asvat, dokotela o ḓiimisaho nga eṱhe Soweto. Avha tendela u isa phanḓa na zwithu zwavho zwa polotiki hezwi zwa ita uri havha vhavhili vha pfane vhukuma. Vha isa phanḓa na u shuma khae u swika atshi vhulaiwa nga 1989.
Nga 1950 vho-Albertina vho vha tshipiḓa tsha vhuṱhogwa vhukuma kha u mbofholowo ya Afrika Tshipembe. Vho vha vha tshi tou vha phanḓa musi hu tshi khou lwelwa zwa u tsikeledziwa ha vhafumakadzi na u tshimbila wo hwala basa.
Vho-Albertina vho vha vha nga ngomu kha zwa u amba na vhaongi uri vha ye Tanzania u ima kha vhuimo ha vhaongi vha British vhe vha ḓo ṱuwela ḽa Tanzania ḽi tshi ḓiimisa nga loṱhe. Nga 1983, vho vha vho farisana kha vhuprisidenthe ha United Democratic Front (UDF).
Nga 1989 vho rangaphanḓa dzi nyambedzano dza vhahulwane vha UDF uya Europe na USA vha tshi ṱangana na mu Prime Minister na muprisidenthe uri vha ḓivhe zwine zwo shaka vhunzhi ha vhathu vha Afrika tshipembe nga mulandu wa muvhuso wa tshiṱalula.
Hoyu mushumo wo ḓa na mbadelo, zwine zwa ṱangana na u tambudzwa nga mapholisa, uiledzwa u shuma na u vhaiswa. nga murahu ha musi thambulo yo fhela Afrika Tshipembe ḽa mbo ḓi vha na khetho dzo vhofholowaho nga 1994, vho-Albertina vho vha muraḓo wa phalamennde, nahone vho vha vha tshi ṱoḓa u vha hone vha tshiitela vhanwe vhafumakadzi na vhana.
Lwa minwaha ya 50 vhutshilo ha vho-Albertina vho vhu fhedza vho tou fombe kha tshiimiswa tsha vho, Albertina Sisulu vha tshi khou tou shuma vha sa imi kha u khwinisa vhutshilo ha vhana na vhaaluwa.
Ndi vhone muthomi wa Albertina Sisulu Multipurpose Resource Centre/ASC ye ya vha yo tou fombe kha u bveledza Orlando West, tshitshavha tshe muṱa wa ha Sisulu wa vha u tshi dzula hone. Hetshi tshiimiswa tshi vha tshi tshi khou ṱoḓa u swikelela matshilo a ḓuvha na ḓuvha na u leludza thambulo vha tshi khou fha tshumelo dzine dza fana na hedzi: Tshikolo tsha vhana vhane vha vha na ṱhoḓea; u ṱhogomela vhana vha tshi kha ḓi vha vhaṱuku; fhethu hune ha shuma musi tshikolo tsho no bva kha vhana vhane vha vha na vhuholefhali hune vha ḓo kona u guda mishumo ya zwanḓa uri vha kone u tholiwa na u dzhenela kha tshipiḓa tsha ekonomi ya shango; Tshiimiswa tsha zwiḽiwa zwa mutakalo; Holo ya zwivhuya; Tshiimiswa tsha u ya vhathuni.Translated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
261
Musi hu tshi kha ḓi bva u thoma u vhusa Jehoyakimu ṅwana wa Josiasi khosi ya Juda, ho ḓa ipfi heḽi ḽi tshi bva ha Muṋe washu ḽa ri, 2“Yahavee u ri, ‘Ima muṱani wa nnḓu yanga u ambe na vhathu vhoṱhe vha miḓi ya Juda vhane vha ḓa vha tshi luvha nḓuni yanga. Vha vhudze zwoṱhe zwe nda ri u zwi ambe; u songo siedza na ipfi na ḽithihi. 3
Khamusi vha ḓo thetshelesa, muṅwe na muṅwe a laṱa nḓila dzawe mmbi, Nṋe nda konou vha khathutshela nda si tsha vha ḓisela khombo dze nda vha ndi khou humbula u dzi ita nga mulandu wa vhuvhi vhune vha ita. 4Vha vhudze u ri: Yahavee u ri: Thetshelesani ndayo yanga ye nda ni vhetshela, ni i tevhedze, 5
ni thetshelese maipfi a vhaḓinḓa vhanga vhaporofita vhane nda vha ruma ha inwi nda ḓi dovha, nangwe ni songo thetshelesa. 6
Na sa thetshelesa, nnḓu hei ndi ḓo i ita zwe nda ita Shilo, muḓi houno wa tou vha tshiga tshine tshakha dzoṱhe dza ḽifhasi dza teketelana ngatsho.’ ”
7Vhotshifhe na vhaporofita na vhathu vhoṱhe vha pfa Jeremia a tshi amba maipfi ayo nḓuni ya Muṋe washu. 8Hone Jeremia a tshi tou fhedza u vhudza vhathu vhoṱhe zwoṱhe zwe Muṋe washu a mu vhudza uri a zwi ambe, vhotshifhe na vhaporofita na vhathu vhoṱhe vha mu fara vha ri, “U fanela u fa! 9
Ndi mini u tshi porofita nga dzina ḽa Muṋe washu wa ri nnḓu ino i ḓo itwa zwe zwa itwa Shilo, muḓi uno u ḓo sala u matumba u si na muthu?” Vhathu vhoṱhe vha kuvhanganela Jeremia nḓuni ya Muṋe washu.
10Musi vhahulwane vha Juda vha tshi pfa ayo mafhungo, vha gonya vha tshi bva musanda vha livha nḓuni ya Muṋe washu vha dzula tshifhingoni tsha Khoro Ntswa ya nnḓu ya Muṋe washu. 11Ndi hone vhotshifhe na vhaporofita vha tshi amba na vhahulwane na vhathu vhoṱhe vha ri, “Hoyu munna o fanela u haṱulelwa lufu, o porofita uri muḓi hoyu u ḓo welwa nga khombo. No zwi pfa nga dzaṋu nḓevhe!”
12Ndi hone Jeremia a tshi amba na vhahulwane vhoṱhe na vhathu vhoṱhe a ri, “Muṋe washu o nthuma uri ndi ambe zwoṱhe zwe na zwi pfa ndi porofite khombo i no ḓo wela nnḓu hei na muḓi hoyu. 13
Zwino-ha shandukani ni laṱe nḓila dzaṋu na zwiito zwaṋu, ni thetshelese Muṋe washu Mudzimu waṋu. Ndi hone Muṋe washu a tshi ḓo ni khathutshela a si tsha ni ḓisela khombo ye a ri i ḓo ni wela. 14A vha nṋe ndi zwanḓani zwaṋu; nnyiteni zwine na vhona zwi zwavhuḓi zwi zwone-zwone. 15Hone zwi ḓivheni uri na mmbulaha ni ḓo vha no ḓihwesa mulandu wa malofha a muthu a si na mulandu, na hwesa na muḓi hoyu na vhoṱhe vha dzulaho khawo, ngauri ngoho Muṋe washu o nthuma ha inwi uri ndi ambe maipfi haya oṱhe ni tshi zwi pfa.”
16Ndi hone vhahulwane na vhathu vhoṱhe vha tshi amba na vhotshifhe na vhaporofita vha ri, “Hoyu munna a songo haṱulelwa lufu! O amba na riṋe nga dzina ḽa Mudzimu Muṋe washu.”
17Vhaṅwe vha vhahulwane vha shango vha takuwa vha amba na tshivhidzo tshoṱhe tsha vhathu vha ri, 18
“Mika wa Moreshethe o porofita misi ya Hiskia khosi ya Juda. O vhudza vhathu vhoṱhe vha Juda a ri, ‘Muṋe washu Mulangazwoṱhe u ri:
“ ‘Tsioni hu ḓo liṅwa unga tsimu,
Jerusalema hu ḓo sala hu thulwi ya matumba,
muvhundu wa thembele u ḓo mela maṱaka.’19
20Uria ṅwana wa Shemaya a no bva Kiriathi Jiarimu o vha e muṅwe munna we a porofita nga dzina ḽa Muṋe washu, o ḓi porofita zwi fanaho na zwenezwo zwa khombo ine ha pfi i ḓo wela muḓi hoyu na shango heḽi nga he Jeremia a amba. 21
Musi Jehoyakimu na magota awe na vhahulwane vha tshi pfa maipfi ayo, khosi ya ṱoḓa u mu vhulaha. Huno Uria a ri u zwi pfa a shavhela Egipita nga nyofho. 22
Khosi Jehoyakimu a ruma Elinathani ṅwana wa Akhiboro a ṱuwa na vhaṅwe vhanna vha ya Egipita. 23
Vha dzhia Uria ngei Egipita vha mu isa ha khosi Jehoyakimu, ene a ita uri a vhulawe nga pfumo, tshitumbu tshawe tsha poswa fhethu ha zwalo zwa vhathu zwavho.
24
Hone Jeremia o vha a tshi tsireledzwa nga Ahikamu ṅwana wa Shafani, zwenezwo ene a si kumedzwe vhathu uri vha mu vhulahe.


text:
41Hikokwalaho vamakwerhu, n'wina lava ndzi mi rhandzaka ni ku navela ku mi vona, n'wina lava mi nga ku tsaka ka mina ni harhi ya nhloko ya mina, yimani mi tiyile eHosini hi mukhuva wolowo, varhandziwa vanga.
2Ndzi khongotela Efodiya, ndzi khongotela na Sintika, leswaku leswi va nga va Hosi, va fanele ku twanana. 3Ndza ku kombela na wena mutirhi-kulorhi la tshembekaka: Pfuna vamanana lava; va ndzi seketerile swinene entirhweni wa Evhangeli, va ri na Klemento, ni vatirhi-kulorhi lavan'wana, lava mavito ya vona ma tsariweke ebukwini ya vutomi.
4Titsakeleni eHosini masiku hinkwawo; ndzi tlhela ndzi vurisa sweswo, ndzi ri: Titsakeleni!
5Vunene bya n'wina a byi tiviwe hi vanhu hinkwavo; Hosi yi le kusuhi. 6Mi nga vileli ha nchumu; kambe etimhakeni hinkwato, khongelani, mi tivisa Xikwembu leswi mi swi pfumalaka, mi kombela mi ri karhi mi nkhensa; 7kutani ku rhula ka Xikwembu loku tlulaka ku twisisa hinkwako, ku ta hlayisa timbilu ta n'wina ni mianakanyo ya n'wina eka Kriste Yesu.
8Eku heteleleni vamakwerhu, hinkwaswo leswi nga ntiyiso, hinkwaswo leswi chavisekaka, hinkwaswo leswi lulameke, hinkwaswo leswi tengeke, hinkwaswo leswi tsakisaka, hinkwaswo leswi nkhensekaka, ni loko ku ri ni swin'wana leswi nga ni vunene kumbe ku dzuneka, swilo leswi hinkwaswo, tshamani mi ri karhi mi swi anakanya. 9Leswi mi swi dyondzeke ni ku swi kuma, leswi mi swi tweke ni ku swi vona eka mina, swi endleni, kutani Xikwembu xa ku rhula xi ta va na n'wina.
10Ndzi tsakisiwile ngopfu eHosini hi mhaka ya leswi, endzhaku ka nkarhi lowo leha, mi pfuxeteke torha ra n'wina ra ku ndzi pfuna; torha leri a mi ri na rona hakunene, ntsena a mi ri hava ndlela yo ndzi komba rona. 11A ndzi vuli sweswo hi ku titwa ndzi ri mupfumari, hikuva ndzi dyondzile ku kolwa hi leswi ndzi tikumaka ndzi ri ka swona. 12Ndzi tiva vusweti, ndzi tiva ni ku taleriwa. Hinkwako, eminkarhini hinkwayo, ndzi dyondzile xihundla xa ku amukela ku taleriwa ni ndlala, ndzalo ni vusiwana, ndzi nga vileli. 13Ndzi nga endla hinkwaswo hi matimba ya Loyi a ndzi tiyisaka. 14Hambiswiritano, mi endlile hi tintswalo, loko mi ndzi pfunile ku byarha maxangu ya mina.
15
N'wina Vafilipiya, ma swi tiva hi n'wexe leswaku, emasungulweni ya ntirho wa Evhangeli, loko ndzi sukile eMakedoniya, a ku vanga na kereke ni yin'we leyi nga pfunana na mina, handle ka n'wina ntsena; hi vile xilo xin'we endzalweni ni le ku lahlekeriweni. 16
Hikuva, hambi ku ri le Tesalonika, mi ndzi rhumerile swo ndzi pfuna eka leswi a ndzi swi pfumala, naswona ku nga ri kan'we ntsena. 17A hi leswaku ndzi lava ku kuma tinyiko, kambe ndzi lava leswaku n'wina mi kuma mihandzu leyi yi nga ta andza yi mi twarisa. 18
Ndzi kumile hakelo hinkwayo, ni ku tlula. Ndzi ni leswo tala, hikuva Epafrodito ú ndzi tisele tinyiko leti humaka eka n'wina. Tinyiko leti ti fana ni gandzelo ra risuna, leri amukelekaka eka Xikwembu, ri xi tsakisa. 19Kutani Xikwembu xa mina xi ta mi nyika hi ntalo hinkwaswo leswi mi swi pfumalaka, hi ku ya hi rifuwo ra xona ni ku dzuneka ka xona eka Kriste Yesu.
20Eka Xikwembu Tata wa hina, a ku ve ku dzuneka hi masiku ni masiku! Amen!
21Rungulani vahlawuriwa lava nga ka Kriste Yesu. Vamakwerhu lava ndzi nga na vona haleno va mi rungula. 22Vahlawuriwa hinkwavo va mi rungula, ngopfu va muti wa Khezari.
23Tintswalo ta Hosi Yesu Kriste a ti ve ni mimoya ya n'wina!


text:
Pisalema ya Asafa.
501HOSI Xikwembu xa matimba hinkwawo
xi vulavurile xi rhamba vanhu hinkwavo,
ku sukela evuxeni ku ya fika evupeladyambu.
2Xikwembu xi komba ku vonakala ka xona lokukulu,
xi ri emutini wo saseka ngopfu wa Siyoni.
3Xikwembu xa hina xa ta, xi nga ka xi nga miyeli;
xi rhangeriwe hi ndzilo lowu pfurhaka swinene,
xi rhendzeriwa hi xidzedze lexo chavisa.
4Xi vitana matilo ni misava
leswaku swi ta va timbhoni ta xona, loko xi avanyisa vanhu va xona;
5xi ri: “Ndzi hlengeleteleni lava va ndzi tshembaka,
lava tiyiseke ntwanano wa mina na vona hi ku ndzi humesela magandzelo.”
6Matilo ma twarisa ku lulama ka Xikwembu,
hikuva hi xona xi nga muavanyisi!
7HOSI Xikwembu xi ri: “N'wina vanhu va mina, ndzi lava ku vulavula na n'wina;
ndzi lava ku mi tshinya n'wina Vaisraele.
Mina Xikwembu, ndzi Xikwembu xa n'wina.
8A ndzi mi tshinyi hikwalaho ka magandzelo ya n'wina,
hikuva minkarhi hinkwayo mi ndzi hisela wona;
9hambiswiritano, a ndzi boheki ku amukela tinkuzi to huma eka n'wina,
kumbe swiphongho swa le matshangeni ya n'wina,
10hikuva swiharhi hinkwaswo swa le nhoveni i swa mina,
hi mina n'wini wa swifuwo hinkwaswo leswi dyaka emagangeni ya madzana-dzana.
11Ndzi tiva tinyanyana leti hanyaka etintshaveni,Van'wana va ri: leti hahaka empfhukeni
ni switsotso hinkwaswo swa le mananga.
12“Hambi a ndzo twa ndlala, a ndzi nga ta kombela nchumu eka n'wina,
hikuva misava ni hinkwaswo leswi nga ka yona, i swa mina!
13Xana ndza dya nyama ya tinkuzi,
kumbe ku nwa ngati ya swiphongho xana?
14Ndzi humeseleni magandzelo ya ku nkhensa,Kumbe: Ndzi humeseleni ku nkhensa ka n'wina, ma va magandzelo ya n'wina
hi hetisisa leswi mi tiboheke ku ndzi endlela swona, mina la nge henhla-henhla.
15Hi siku ra khombo, ndzi vitaneni,
ndzi ta mi lamulela, kutani mi ta dzunisa vito ra mina.”
16Kambe eka lavo homboloka, Xikwembu xi ri:
“Milawu ya mina, mi yi hlayela yini,
mi vulavulela yini hi ta ntwanano wa mina,
17hikuva a mi lavi ku tshinyiwa,
ni marito ya mina mi ma ba hi makatla!
18Loko mi vona khamba, mi ri endla munghana,Kumbe: mi famba-famba na rona
mi tolovelana ni lava endlaka vuoswi.
19“Milomo ya n'wina, mi yi tirhisa ku vulavula leswo homboloka,
tindzimi ta n'wina ti tele vukanganyisi.
20Mi tshama mi ri karhi mi hleva va ka n'wina,
mi lumbeta vamakwenu.
21Swilo leswi mi swi endlile, kambe mina a ndzi hlamulanga nchumu;
mi ehleketile leswaku ndzi yima na n'wina, kambe sweswi ndza mi tshinya, ndzi mi vona nandzu.
22N'wina mi ndzi rivaleke, yingisani leswi!
Handle ka swona, ndzi ta mi handzulela, ku ri hava ni loyi a nga mi lamulelaka.
23Ku humesa minkhenso i gandzelo leri ri ndzi tsakisaka;
loyi a fambaka etindleleni letinene, ndzi ta n'wi ponisa mina Xikwembu.”


text:
Ndzilo wu siya ndyangu wu ri hava ko tumbeta Nhloko
Lembe rin’wana na rin’wana loko ku fika n’hweti leyi ya Khotavuxika ndyangu wun’wana na wun’wana wu va wu ti lunghiserile ku lwisana na xirhami.
Hambi vana va xikolo va boheka ku pfuka ra ha lo byihala kambe swi nga olovi.
Kambe ndzilo wu hawurile hinkwaswo wu siya ndyangu lowu wa Justice Mabasa wa makumembiri nkaye wa malembe wu ri hava xo finingela, xodya, ko tumbela hambi kuri swo mbala.
Mabasa wa le Lusaka ehandlenyana ka doroba ra Tzaneen kwala xifundzankulu xa Limpopo u hlamuserile hi laha mhangu yi nga humelerisa xiswona.
Mabasa u hlamuserile leswaku yena na ndyangu wa yena a va nga ri kona loko ku humelela mhangu leyi kambe u nghenile eka xigwitsirisi loko a kuma riqingo kusuka eka vaakelana leswaku yindlu ya yena yi le ku tshweni.
“Akuri ti 6 ta Khotavuxika ku nga n’hweti leyi loko mina na ndyangu wa mina hi vhakele maxaka eZangoma laha a kuri na ntlangu kona kambe hi sukile kwalomu ka awara ya nkombo hi sungule hi ku heleketa van’wana va maxaka eka Shiluvana ehandlenyana ka Rita. Kambe ndzi kumile riqingo loko hi ngase fika leswaku yindlu ya mina yile ku tshweni”, ku vula Mabasa.
Hambi swiritano vaakelana va ringetile ku timela ndzilo kambe wu alerile ku fikela nhundzu hinkwayo yi helela.
Loko Mabasa a fika ndzilo a wu hetile ntirho kuri hava na xo rilela.
Hinkwaswo a swi hundzukile nkuma nakona yindlu yi lo lokohlo.
Mabasa u hlamuserile phephahungu ra Nthavela leswaku u lovile nhundzu yo tala swinene, mali yo ringana R3 800.00 ya xitokofela, switifikheti swa vona ku katsa na maphepha ya timovha ta yena timbiri kunga Polo na Bantum.
Mabasa u lovile nhundzu ku katsa na yindlu leswi endlaka R180 000 ehandle ka R3 800 ya xitokofela.
“Tibuku ta n’wana na ti jinifomo na tona ti helele ndzilweni. Sweswi ndzi hava ko rilela”, ku vula Mabasa.
Un’wana wa vaakelana lava nga lwisana na ndzilo lowu, Petros Maswanganye u hlamuserile leswaku swi tekile nkarhi wo leha swinene ku lwisana na ndzilo lowu.
“Ndzilo lowu a wuri nghozi swinene leswi swi nga endla leswaku hi hetelela hi yima hi hlalela loko nhundzu yi dyiwa hi ndzilo. Kambe hi ringetile ku sivela leswaku wu nga tluleli laha a ku ri na tihuku”, ku vula Maswanganye.
Xivangelo xa ndzilo a xi sitiveka kufikela sweswi kambe maphorisa ya Ritavi va ha endla vulavisisi.
Loko kuri na musamariya loyi a lavaka ku chela xandla kumbe ku pfuneta hi ndlela yin’wana na yin’wana wa pfumeleriwa ku bela riqingo eka nomboro leyi 083 750 4113.


text:
11Haya ndi mafhungo a Jeremia, ṅwana wa Hilikia, muṅwe wa vhotshifhe vha Anathotho shangoni ḽa Benyamini. 2
Ipfi ḽa Muṋe washu ḽo ḓa khae nga ṅwaha wa 13 wa muvhuso wa Josiasi ṅwana wa Amoni khosi ya Juda, 3
na musi hu tshi vhusa Jehoyakimu ṅwana wa Josiasi khosi ya Juda, u swika nga ṅwedzi wa vhuṱanu wa ṅwaha wa 11 wa muvhuso wa Tsedekia ṅwana wa Josiasi khosi ya Juda, musi vhathu vha Jerusalema vha tshi iswa vhuthubwani.
4Ipfi ḽa Muṋe washu ḽo ḓa ha nṋe ḽa ri,
5
“Ndi sa athu u vhumba muvhilini wa mme au
ndo vha ndo dzula ndo u nanga;
ndo u nangela mushumo wanga u sa athu bebwa;
ndo u khetha uri u yo ḓivhadza dzitshakha
zwine nda zwi funa.”
6Nṋe nda ri, “Yawee, Muṋe wa zwoṱhe Muṋe washu, a thi koni u amba, hufha ndi tshee muṱuku.”U nga ri Jeremia a tshi vhidzwa o vha e na miṅwaha ya 17 fhedzi.
7
Huno Muṋe washu a mmbudza a ri, “U songo ri u kha ḓi vha muṱuku. Wo fanela u ya kha muṅwe na muṅwe ane nda u ruma khae, wa amba zwoṱhe zwe nda u vhudza. 8
42:11
U songo vhuya wa vha ofha, Nṋe ndi na iwe, ndi ḓo u lamukisa. Ho amba Nṋe Yahavee!”
9
Ndi hone Muṋe washu a tshi onyolosa tshanḓa tshawe, a kwama mulomo wanga, a ri, “Zwino ndo longa maipfi anga mulomoni wau. 10
25:15-38
27:1-11Yes. 42:1
Mish. 9:15
Vhona, ṋamusi ndo u vhea uri u lange dzitshakha na mivhuso; u ḓo tupula, wa pwashekanya, wa lozwa, wa thutha; u ḓo fhaṱa, wa ṱavha.”
11
Am. 7:8
8:2
Ipfi ḽa Muṋe washu ḽo ḓa ha nṋe ḽa ri, “Jeremia, u khou vhona mini?” Nṋe nda fhindula nda ri, “Ndi khou vhona davhi ḽa muri u no pfi Mulindi.”Hu ambiwa mualimondi u re wone u no ṱavhanya u fhufhumisa, unga tshiluvhari fhano Venḓa.
12Muṋe washu a mmbudza a ri, “Wo zwi vhona zwavhuḓi. Ndo lindela u khunyeledza zwe nda amba.”
13Ipfi ḽa Muṋe washu ḽa dovha ḽa ḓa kha nṋe ḽa ri, “U khou vhona mini?” Nṋe nda fhindula nda ri, “Ndi khou vhona khali i vhilaho i tshi bva devhula yo tshingamela ngeno.”
14
6:1,22
25:9
46:20,24
47:2
50:3Yes. 14:31
Esek. 26:7
38:14-16
Juele 2:20
Muṋe washu a mmbudza a ri, “Hu ḓo ḓa khombo i tshi bva devhula ya shululelwa kha vhoṱhe vha tshilaho fhano shangoni. 15Ndi ḓo ṱuwa ndi tshi vhidza tshakha dzoṱhe dza mivhuso ya devhula. Mahosi adzo a ḓo ḓa a imisa khuluṋoni dzao mafhoroni a khoro dza Jerusalema, na u mona na mitsheṱo yawo, na miḓini yoṱhe ya Juda. 16
Ndi ḓo haṱula vhathu vhanga nge vha tshinya nga u mpfuralela, nge vha fhisela miṅwe midzimu zwioro, vha luvha zwifanyiso zwe vha vhumba nga zwanḓa zwavho. 17
Joh. 1:6-9
Iwe ḓilugise! Takuwa u yo vha vhudza zwoṱhe zwine nda u vhudza. U songo vha ofha; arali wa vha ofha, Nṋe ndi ḓo u dzhenisa nyofho vha tshi zwi vhona. 18
Ṋamusi ndo u ita muḓi wo tangwaho nga mitsheṱo, ndo u ita phuphu ya tsimbi, ndo u ita luvhondo lwa musinaseṱha lune lwa ḓo kunda shango ḽoṱhe – mahosi a Juda na vhahulwane vhalwo na vhotshifhe vhalwo na vhathu vha shango. 19Vha ḓo lwa na iwe vha si u kunde, ngauri Nṋe ndi na iwe, ndi ḓo u lamulela. Ho amba Nṋe Yahavee.”


text:
Risimu ra Muyimbelerisi. Pisalema ya Davhida.
311We HOSI, ndzi ta ka wena leswaku u ta ndzi lwela,
u nga pfumeli leswaku ndzi khomiwa hi tingana;
We Xikwembu xo tshembeka, ndzi sirhelele!
2Rhiya ndleve u ndzi yingisa,
hatlisa u ta ndzi ponisa,
u va ribye ro tiya leri ndzi tumbelaka eka rona,
ni khokholo leri ndzi hlayisekaka eka rona.
3Hakunene, u ribye ra mina ni khokholo ra mina;
ndzi kombe ndlela u tlhela u ndzi fambisa, leswaku vito ra wena ri nga sandziwi.
4Ndzi phonyokise entlhan'wini lowu ndzi rhiyiweke ha wona,
hikuva hi wena u nga xisirhelelo xa mina.
5
We HOSI, ndzi veka vutomi bya mina emavokweni ya wena;
u ndzi kutsurile we HOSI, wena Xikwembu xo tshembeka.
6Vanhu lava namarhelaka swikwembu swa hava, a ndzi twanani na vona.Van'wana va ri: wena a wu twanani na vona
We HOSI, hi wena ntsena ndzi ku tshembaka.
7Ndzi ta yimbelela ndzi tsakile, hikuva u ndzi kombile tintswalo,
u vonile ku xanisiwa ka mina,
ni maxangu ya mina u ma tivile.
8A wu ndzi nyiketanga eka valala va mina,
u ndzi famba-fambisile hinkwako hi ku ntshunxeka.
9We HOSI, ndzi twele vusiwana, hikuva ndzi le khombyeni,
gome ri ndzi heta matimba emirini ni le moyeni,
ni ku vona a ndza ha voni.
10Malembe ya vutomi bya mina ma hela ndzi ri karhi ndzi konya ndzi ri enhlomulweni,
vusiwana byi ndzi heta ntamu,Van'wana va ri: swidyoho swa mina swi ndzi heta ntamu byi ndzi tshova ni swirho.
11Valala va mina hinkwavo va ndzi sandza,
ngopfu-ngopfu lava ndzi akelaneke na vona;Van'wana va ri: eka lava ndzi akelaneke na vona, ndzi hundzuke xilo xo nyenyetsa
lava va ndzi tivaka, va ndzi chava,
ni loko hi hlangana endleleni, va ndzi papalata.
12Vanhu va ndzi rivarile, a va ha ri na mhaka na mina,
onge ndzi lo fa, kumbe ndzo va xibya lexi fayekeke.
13Ndzi twa lavo tala va ku:
“Munhu loyi wa nyenyetsa emutini hinkwawo!”
Va twanana ku lwa na mina,
va boha ni makungu ya ku ndzi dlaya.
14Kambe mina ndzi tshemba wena, we HOSI,
ndzi ri, u Xikwembu xanga.
15Minkarhi hinkwayo ndzi hlayisiwa hi wena,
hikokwalaho ndzi kutsule emavokweni ya valala va mina ni ya lava va ndzi xanisaka!
16Ndzi nandza wa wena; ndzi langute hi tintswalo,
u ndzi ponisa hi rirhandzu ra wena lero tshembeka.
17We HOSI, u nga pfumeli leswaku ndzi khomiwa hi tingana,
hikuva ndzi huwelela eka wena;
lavo homboloka hi vona u fanelaka ku va khomisa tingana,
va ya exivandleni xa vafi va nga ha ri na xo vula.
18Vahembi lava vo titshemba ni ku tikukumuxa,
lava nga chaviki ku lumbeta munhu wo lulama, va hundzule timbheveve!
19Swilo leswinene leswi u swi hlayiselaka malandza ya wena
a hi ku tala ka swona!
U swi endlela lava tumbelaka ka wena,
vanhu hinkwavo va ri karhi va swi vona.
20U va sirhelela laha u nga kona,
kule ni lava bohaka makungu layo biha;
u va sirhelela entsongeni wa wena,
kule ni lava va va rhuketelaka.
21Ndza ku nkhensa we HOSI:
U ndzi kombile rirhandzu ra wena hi ndlela yo hlamarisa,
hikuva a ndzi rhendzeriwe hi valala kukota muti lowu hlaseriwaka.Van'wana va ri: hikuva a ndzi ri emaxangwini lamakulu
22Eku chaveni ka mina a ndzi ku:
Ndzi yisiwile kule na wena, a wu nga ha ndzi voni!
Kasi wena u ndzi twile loko ndzi ku khongela,
u twile ku huwelela ka mina loko ndzi kombela ku pfuniwa.
23Rhandzani HOSI, n'wina hinkwenu lava mi yi tshembaka;
yi sirhelela lava pfumelaka eka yona,
kambe lava va tikurisaka, yi va ba yi vuyelela.
24N'wina hinkwenu lava mi tshembaka HOSI,
tiyani, mi nga heli matimba!


text: 99 Yehovha i Hosi.+ Vanhu a va rhurhumele.U tshame ehenhla* ka makerubu.+ Misava a yi tsekatseke.2 Yehovha i nkulu eSiyoni,Naswona u tlakukile ku tlula vanhu hinkwavo.+3 A va dzunise vito ra wena lerikulu,+Hikuva ra xiximeka naswona ra kwetsima.4 I hosi leyi nga ni matimba leyi rhandzaka vululami.+Wena u veke milawu leyinene.U tise vululami ni leswinene+ eka Yakobo.5 Tlakusani Yehovha Xikwembu xa hina,+ mi khinsama* emilengeni yakwe;+Wa kwetsima.+6 Muxe na Aroni a va ri van’wana va vaprista vakwe,+Naswona Samuwele a a ri un’wana wa lava vitanaka vito rakwe.+A va vitana Yehovha,Naswona a a va hlamula.+7 A a vulavula na vona a ri epapeni lerikulu.+A va yingisa switsundzuxo swakwe ni milawu leyi a a va nyika yona.+8 Yehovha Xikwembu xa hina u va hlamurile.+A wu ri Xikwembu lexi xi va rivalelaka,+Kambe u va xupurile hikwalaho ka swidyoho swa vona.+9 Vangamisani Yehovha Xikwembu xa hina+Mi khinsama* emahlweni ka ntshava yakwe yo kwetsima,+Hikuva Yehovha Xikwembu xa hina wa kwetsima.+


text:
121
1 Korint. 9:24-25
Zwino vhunga ri na gogo ḽingafhangafha ḽa ṱhanzi dzo ri tangaho, nga ri kudze zwithithisi zwoṱhe kule, na vhutshinyi, ngauri vhu a ri piringedza, ri tou oma kha mbambe ine ra vha khayo, 2
ro tou sedza henengei phanḓa kha Yesu, Ene we a ri zhakela nḓila ya lutendo a dovha a vha Ene ane a ri swikisa he lwa livha hone. Ene nga u sedza dakalo ḽe a vha o vhetshelwa ngei phanḓa, o konḓelela lufu lwa tshifhambano a si londe u nyadzea halwo, zwino khezwo-ha, o no dzula thungo ya tshauḽa ya Mudzimu vha vhusa vhoṱhe. 3Edzonu elekanya Ene we a konḓelela u hanedzwa zwingafhongafho nga vhatshinyi, ndi hone ni sa ḓo kulea nungo na ṱovhowa.
4
Hafhu ni tshi lwa na vhutshinyi a ni athu vhuya na swika hune na vhulawa. 5
No no hangwa fhaḽa hune Maṅwalo a ni ṱuṱuwedza sa vhana vha Mudzimu a ri,
“Ṅwananga, u songo nyadza ndayo ya Muṋe washu;
a tshi u kaidza u songo kulea nungo.
6
Muṋe washu u laya vhane a vha funa,
vhana vhoṱhe vhane a ri ndi vhawe u a vha nyambudza.”
7
Dot. 8:5
Ndi ndayo, i konḓeleleni. Ndi hone Mudzimu a tshi ni fara sa vhana vhawe. Nṋa hu na ṅwana ane khotsi a si mu laye naa? 8Hufha vhana vhoṱhe vha tshi laiwa. Arali inwi na sa laiwa, izwo a ni vhana vhukuma ni tou vha vhana vha u vhumbela. 9Hufha vhokhotsi ashu lwa ṋama vho ri kaidza ra ḓi vha hulisa. Zwino Khotsi ashu lwa muya ri nga kundwa ngani-vho u mu thetshelesa? A si hone ri tshi ḓo wana vhutshilo? 10
Vhone vho ri laya kha zwa vhutshilo honovhuno vhu sa yi thambo vha tshi ri laya nga he vha vhona zwo fanela. Hone Khotsi wa ṱaḓulu a tshi ri laya ndi Ene ane a ita uri zwi ri nakele ri kovhekane nae vhukhethwa hawe. 11
Ps. 119:67,71
U laiwa ngoho a zwi takadzi. Nga tshifhinga tshenetsho zwi nga zwi a vhavha, hone ngavhuya mitshelo ine ya fuliwa nga vho laiwaho ndi mulalo na vhutshilo vhu sa solisei.
12
Zwino khwaṱhisani-ha zwanḓa zwaṋu zwo netaho na magona a lepalepaho, 13
ni fare nḓilatswititi. Ndi hone muraḓo wo kuleaho u tshi ḓo khwaṱha u si lunguluwe.
14
Tshaṋu nga hu vhe u dzudzana na vhathu vhoṱhe nga mulalo, ni luse u tshila vhutshilo vhukhethwa; ane a si ralo a nga si vhone Muṋe washu. 15
Ni vhone hu sa ḓo vha na ane a ḓikundisa u wana vhuthu ha Mudzimu. Hu si vhe na ane a nga tsheṋe i kalakataho ine ya ri u mela mulimo wayo wa fhirela kha vhanzhi. 16
Gen. 25:33
Hu si vhe na phombwe na a nyadzaho zwikhethwa sa Esau we a rengisa vhukomana hawe nga ndilo nthihi ya zwiḽiwa. 17
Ni a zwi ḓivha uri ngavhuya o tama u dovha u wana mashudu a tanzhe, a landulwa; naho o lila a ḓiphiṋa zwa ḓi kunda, a si tsha wana nḓila ya u khakhulula zwe a khakha.
18
20:18-21
Ni vhone! He na swika hone a si thavhani ya Sinai zwayo ine muthu a nga i kwama, i dugaho mulilo yo tou bodo nga swiswi hu na maḓumbu mahulu, 19hu tshi pfala phalaphala i lilaho na ipfi ḽa Mudzimu, ḽe vha ri u ḽi pfa vha tou luvhelela uri vha si tsha dovha vha ḽi pfa. 20Hu tshi pfi, “Na phukha ya tou kwama thavha, yo fanela u kanḓwa nga matombo,” zwo vha ofhisa lwe vha kundwa na u zwi konḓelela. 21
Zwe vha zwi vhona zwo ofhisa lwe Mushe a ri, “Ndi tou tetemela nga nyofho.”
22
Heb. 11:10,16
13:14
Gal. 4:26
Zwino he inwi na swika a si thavhani yo raloho zwayo, no tou swika thavhani ya Tsioni, muḓini wa Mudzimu a tshilaho, Jerusalema wa ngei ṱaḓulu, na mmbini dzi sa vhalei dza vharuṅwa, na vhuṱamboni ha 23
tshivhidzo tsha matanzhe a Mudzimu vhe madzina avho a ṅwalwa ngei ṱaḓulu, na ha Mudzimu Muhaṱuli wa vhoṱhe, na kha mimuya ya vhavhuya vho no khunyeledzwaho, 24
11:28
1 Pit. 1:2
na ha Yesu we a ri ḓisela mulanga muswa, ane ri tshi handululwa nga malofha awe a tou ri pfumelela, ha ri hweleli sa malofha a Abele.
25
Ni vhone-ha uri a tshi amba ni si dzingise nḓevhe. Vhaḽa vhe vha si thetshelese a tshi vha vhudza ndaela ya Mudzimu fhano fhasi a vho ngo ponyoka ṱhamu, zwino riṋe ri nga ponyoka hani arali ri sa zwi londi a tshi amba e ngei ṱaḓulu? 26
Hagai 2:6Ps. 68:7-8
Zwiḽa a tshi amba ngei thavhani ipfi ḽawe ḽo tou dzinginya shango, hone zwino o ri ḓivhadza a ri, “Ndi ḓo dovha nda vhuya luthihi, ndi si tsha dzinginyisa ḽifhasi fhedzi, ndi ḓo dzinginyisa na ḽiṱaḓulu.” 27Hu tshi pfi, “Ndi ḓo vhuya luthihi”, zwi sumbedza zwavhuḓivhuḓi uri u dzinginyiswa ha zwisikwa ndi u sudzuluswa hazwo, uri hu sale zwi sa dzinginyei fhedzi.
28Zwenezwo muvhuso we ra dzhena khawo a si une wa nga sudzuluswa. Nga ri livhuhe Mudzimu ri mu luvhe nga khuliso na nga nyofho, ngauri ndi zwone zwine a zwi funa. 29
Ps. 21:9
2 Thes. 1:7
Yes. 10:17
33:14
Ḓivhani uri Mudzimu washu ndi mulilo u lozwaho.


text:
Rabbitfish
Dzina ḽa muṱa ḽo ḓoweleyaho
Rabbitfish
Alias
Spinefoot
Dzina ḽa tshi saitsi
Siganidae
Tshivhumbeo
Ubva kha 40 cm,yo linganelaho 30 cm.
Ṱhaluso
Dzi na mutumbu wo dzingindelaho na mulomo mulapfu. Mulomo wa hone ndi muṱuku. Na mutshila wa nga nnṱha une wa dzula u tshi khou hula, na muṱodo wo lapfaho, mutshila wa nga fhasi wo ita forogo. Mivhala iya fhambana fhedzi ho ḓalesa mutshena na mutsu na mathoma- thoma a buraweni.
Nḓivho yo ḓoweleyaho
Ndi muṱa wa tshaka mbili na zwigwada zwa 27. I vhidzwa upfi mbevha nga mulandu wa u fana ha dzi ningo. Muṱodo wa hone u khombo nga maanḓa. I wanala nga zwigwada zwikwarani na kha maḓi a mashika, I shumisa maṋo u shenga zwiḽiwa. Iya kona u shandukisa mivhala, I vhonalesa nga masiari. Iya kudzela makumba.
Kuḽele
Dziḽa dzi benthic na algae.
U phaḓaladziwa
Dzi wanala kha indo-na Mediterranean.
Zwigwada zwo ḓoweleyaho
Coral rabbitfish (Siganus corallinus)
Foxface rabbitfish (Siganus vulpinus)
Whitespotted rabbitfish (Siganus sutor)


text:
Ku fuma Minkawa exibhedlele xa Letaba
Vavabyi na vuendzi exibhedlele xa Letaba ehandlenyana ka doroba ra Tzaneen va kumeka va ri khombyeni siku na siku hikwalaho ka minkawa leyi kumekaka yi karhata.
Kuvuriwa leswaku xibhedlele xa Letaba xi hundzukile doroba ra va n’wankawa laha va kumaka swin’wana na swin’wana swodya.
Vaongori na vaendzi vo vhakela xibhedlele ku ya pfuxela maxaka ya vona etiwadini va ringetile ku endla xikombelo leswaku ku endliwa ndlela yin’wana yo susa makhamba lawa ya minkawa kambe hinkwaswo swihundzukile swi fana na tandza.
Ku tlula kwalaho minkawa yi tekile vulawuri exibhedlele xa Letaba hinkwaxo.
Hambi leswi xibedlele lexi xi nga duma swinene hi nkayivelo wa mimirhi ku tlhela ku pfuxela vanhu mabibi ya mbilu loko swi engetela hi ku xanisiwa hi va xivongo xa ka Mathebula.
Minkawa leyi yi tlula yi nghena etiwadhini hi mafasitere yi vutlela vavabyi swodya.
Swi tikomba yi tiva na nkari wo phameriwa vavabyi.
Loko u hlamula riqingo nakona u le khombyeni. U ta tekeriwa riqingo onge u famba eswitarateni swa le Joni.
Ku xava tibanana, xinkwa, vuswa kumbe ma apula u fanerile ku fambela ehenhla ka tandza leswaku vakulukumba va ka Mathebula va nga ku voni.
U n’wana wa vavabyi u hlamuserile phephahungu ra Nthavela leswaku minkawa leyi yi tikhome onge i vanhu.
“Maxaka ya mina va ndzi tiserile vuswa, mihandzunyana leswaku ndzi ta fihluta kambe kusuka ka vona ewadini ku vile nyimpi ya mfumo wa valungu na vanhu va ntima loko va lwela tiko. Kambe minkawa yi hetelerile hi ku vutla hinkwaswo yi kongoma e fasitereni yi ndzi siya ndzi bawulukile na milomo”, ku vule Ouma Mbalati.
Loko va phephahungu ra Nthavela va vhakela xibhedlele xa Letaba ku ya tiyisisa xirilo xa vavabyi na vuendzi hi hlamarisiwile loko hi vona minkawa yimbirhi yi nghena emovheni hi fasitere yi tlhela yi huma yi khomile swodya.
Un’wana u vutleriwe mabantsi na bege leyi a yi ri na swo hlamba.
Mukamberi Mishack Matlou wa Society for the Prevention of Cruelty to Animal (SPCA) ePitori u hlamuserile leswaku vanhu va fanerile ku lehisa timbilu eka xiyimo lexi nakona va pfumeleriwa ku bela va hlayisi va Ntumbuluko riqingo leswaku va ta pfuna.
“Vanhu va fanerile ku switiva leswaku xibhedlele xa Letaba xi akiwile eka khale ka nhova laha minkawa a yi tshama kona. Kambe hi endla xikombelo leswaku vanhu va nga yi vavisi hikuva loko wo kumeka u nga ti kuma u ri ejele”, ku vula Matlou.
Matlou u hlamuserile Nthavela leswaku va switiva kahle leswaku ku na swihari leswi eLetaba kambe swi lavana na swakudya.


text:
Nga zwifhinga zwa u thoma, vhutshilo ha Basotho ha duvha na duvha ho vha hu tshi tshimbila nga maitele, hune hu ya kona u khethekanyiwa mishumo zwi tshi khou bva kha minwaha na nga mbeu. Duvha musi li tshi tou tsha, musi mudi wothe wo no vuwa.
Sa vhunga mugayo wo no imela mufhoho sa tshiliwa tshine tsha vha tsha ndeme, zwiliwa zwa nga matsheloni hu vha vhuswa ha mugayo huna mafhi o vhiliswaho kana nga zwinwe zwifhinga huna nama. Mirado ya midi kanzhi i la yothe nduni khulwane, kana duvhani nga matsheloni. Musi hu na vhaeni hu thoma ula vha munna mufumakadzi na vhana vha do kona ula zwo salaho.
Uya nga ha divhazwakale, vhanna vha Basotho vho vha vha tshi lela Lekhotla hune vhafumakdzi vhavho vha vha vho vha lindela. Vhanna vho vha vha tshikuvhangana Lekhotla hune ha vha hone hu no sengiswa milandu, kana u thusa u tandulula vhuthada vhune havha ho diswa kha khosi kana kha vhanna vhahulwane kana vhaamba nga mafhungo ane avha uri akhou itea.
Havho vhane vha vha na mpho yo khetheaho sa tsumbo vha lafhi, vha vhoni, vha iti vha zwithatha vha fhedza tshifhinga tshavho vha tshi khou ita mishumo yavho na u hwala zwithu zwine vha zwishumisa na zwithu zwine zwa vha uri zwo oma.
Tshifhinga tshi nzhi tshavho tsho vha tshi tshi vha kha u sedza mutakalo wa zwifuwo zwavho, musi hu tshi divhiswa zwithu zwa u thusa kholomo u lima nga vha Europe vhanna vho mbo di dzhia vhudifhinduleli havho ha uvha vha tshi khou lima, une wo vha u mushumo wa vhafumakadzi wa u lima, naho ho vha hu tshi vha hu vhanna vhane vha thoma vha nntsha mahatsi uri hu limee.
Zwo fhelelaho mushumo wa vhanna wo vha usa dadisi nga nnda ha tshifhinga tsha dzi kholomo. Mushumo wa vhafumakadzi, wo vha u tshi fhambana ubva kha khalanwaha na tshiimo, wo vha wo dala u fhira wa vhanna. Vha ya swiele na u kulumaga hayani, vhalugisa zwiliwa zwa nga matsheloni, vha ka madi na u tsha tshene na u kana zwilinwa.
Hezwi zwo vha zwi tshiita uri vha fhedze tshifhinga tshavho tshilapfu vha masimuni ubva nga madautsha uswika li tshitavha. Zwa u sinda mavhele zwo vha zwi tshiitwa nga vhana vhahulwane vha vhasidzana.
Nga zwifhinga zwine havha hu sina mushumo munzhi vhafumakdzi vho vha vha tshi vha vha tshi khou nakisa midi yavho, u hulungela dzi mbondo na maguvha na u shula fhasi, na u imisa zwithu zwine zwa vha uri zwo wa kana zwo tshinyala na u ita minwe mishumo ya hayani.
Tshifhinga tshituku tshine vha vha natsho tsha musi vha si khou ita tshithu vho vha vha tshi tshishumisa kha u dalela dzi thama na mashaka. Ubva vha tshi kha di vha vhatuku vho vha vha tshi gudiswa mishumo ya hayani. Vhathannga vho vha vha tshi lisa dzi mbudzi musi vho no hula. Vhasidzana vho vha vha tshi thusa vhabebi na mishumo ya nduni.Translated by Khalirendwe Nekhavhambe


text:
Vurimi
Vurimi kumbe kurima i kuhlakula swimilana na ku fuwa swiharhi leswkau switadyiwa, kutirhisiwa eka swiambalo, mafurha, vutshunguri naswin'wana swilo leswitirhisiwaka ku hlayisa vutomi bya vanhu.[1] Vurimi tlange xiyege xa nkoka swinene eku humeleriseni nhlangano na nhluvuko wa vanhu, laha ku fuwa swiharhi ku vangeke ntalo wa swakudya hithlelo swi hlohlotela nhluvuko wa vanhu. Tidyondzo ta vurimi titiviwa hi Sayensi ya Vurimi. Matimu ya vutivi bya vurimi, ya sukela ekule ngopfu naswona vutivi lebyi byi khumbiwe ngopfu hi tinguva leti hambaneke, mindzhavuko leyi hambaneke na tithekinoloji leti hambaneke.
Vurimi bya manguva lawa byi katsa kurima hikuya hintalo wa swimilana, kuhlanganisa ka timbewu, kutirhisiwa ka mirhi yo kurisa swimilana, mirhi yo tshungula swifuwo na kuya mahlweni ka tithekinoloji tin'wana, swi pfune ku tlakusa ntshovelo, kambe hila thlelo swivanga mavambyi na ku onha mbangu. Kutirhisa mbewu leyi khotsiweke, swisungula ku tala ngopfu, hambi leswi swinga yirisiwa ematikweni man'wana. Ntshovelo wa swakudya na matirhisele ya mati iswin'wana swiphiqo leswikulu emisaveni.
Kwalomu ka un'we eka vanhu vanharhu emisaveni, vathoriwe no tirha eka vukorhokeri bya vurimi, naswona kulandzela ntirho wa vukorhokeri, hambi leswi kungana ku hunguteka ka vatirhi va tavurimi ematikweni ya vupela dyambu.
Masungulo[Lulamisa | edit source]
Rito vurimi (agriculture) impfangayo ma marito ya Xilatina (agricultūra), kusuka eka ager, "nsimu", na cultūra, "kuhlakula" kumbe "kukurisa".[2] Vurimi hakanyingi byi hlamusela ntirho lowu endliwaka hi vanhu, hambileswi ntirho lowu wuxiyiweke eka swiharhi swofana na Vusokoti, muhlwa na swin'wana.[3] Kurima swivula kutirhisa switirhisiwa swa ntumbuluko ku "hlakula no kurisa minchumu leyi hlayisaka vutomi, kuhlanganisa swakudya, vungoti, timhadzi na swin'wana leswi thsoveriwaka." Hlamuselo lowu wu hlanganisa ku rima na ku fuma swiharhi na ku kurisa mirhi.[4] Minkarhi yin'wana kuhambanisiwa vurimi na ku byala mirhi ya timhadzi, hikwalaho ka leswi mirhi yatimhadzi yitekaka malembe ku kula. Hambiswiritano kupfumerowa leswaku kuna kufana kokarhi eka mintirho leyi.[5][6]
Minthsaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ Safety and health in agriculture. International Labour Organization. 1999. pp. 77–. ISBN 978-92-2-111517-5. Retrieved 13 September 2010.
- ↑ Chantrell, Glynnis, ed. (2002). The Oxford Dictionary of Word Histories. Oxford University Press. p. 14. ISBN 0-19-863121-9.
- ↑ Ulrich G. Mueller; Nicole M. Gerardo; Duur K. Aanen; Diana L. Six; Ted R. Schultz (December 2005). "The Evolution of Agriculture in Insects". Annual Review of Ecology, Evolution, and Systematics 36: 563–95. doi:10.1146/annurev.ecolsys.36.102003.152626.
- ↑ "Definition of Agriculture". State of Maine. Archived from the original on 23 March 2012. Retrieved 6 May 2013.
- ↑ Committee on Forestry Research, National Research Council (1990). Forestry Research: A Mandate for Change. National Academies Press. pp. 15–16. ISBN 0-309-04248-8.
- ↑ Budowski, Gerardo (1982). "Applicability of agro-forestry systems". In MacDonald, L.H. Agro-forestry in the African Humid Tropics. United Nations University. ISBN 92-808-0364-6. Retrieved 17 March 2016.


text:
Makamu
Muti waka Makamu i muti lowu vulavulaka Xitsonga, naswona iva ndyangu wa Shikweni, Ngamba, Hlomani, Twala ,Manyongotela
Xithopo xa muti[Lulamisa | edit source]
Makamu...
N'wina vo chava ku tsongola swava nwani...
N'wina vo natswa munyu mithlela...
Lexi hi xona xi thopo lexi tivekaka xa muti lowu. Kuni ku hambana-nyana eka swi mutana swa ka Makamu loko swiri karhi swi thopa xivongo lexi.
Rhavi e ka swiyenge swa rixaka ra Vatsonga[Lulamisa | edit source]
Hi ku ya hi Henri Junod va ka Makamu, va hlayiwa eka rhavi ra Va Djonga va Vahlavi e ka rixaka ra Vatsonga.[1]
Minkombo[Lulamisa | edit source]
- ↑ Henry Junod - Life of a South African Tribe - Vol 1, Pages 16 - 19


text:
Eka minkarhi na tindzhawu to hambana hambana, vanhu lava vulavulaka ririmi ra San va hanyile hiti ndlela to hambana; rixaka ra Kalahari San ava fani ngopfu na lavan’wani hinkwavo varixaka ra San naswona, hambi kuri eka ntlawa wa Kalahari, mahanyelo ya hambana. Hambiswiritano, vulavisisi bya mintlawa ya Kalahari, xikombiso hiva Ju/'hoasi kukatsa na G/wi, swi hundzuka xikombiso xa kahle xa vutomi byo hlota. Ku aviwa ka mintirho exikarhi ka vavanuna na vavasati eka ikhonomi yale xikarhi.
Swakudya swa swibyariwa i swa masiku hinkwawo, naswona vavasati, na vahlengeleti nkulu, vana vutivi byo enta hi nhova: vativa na leswaku hikwihi kumbe hi nkarhi wihi laha kukumekaka makalavatla, mihlata, corms nati rhubeyila swikumekaka kona. Vavasati vatlhela vahlengeleta kumbe kukuma swihadyani leswintsongo swofana na minkolobyani, swinyenyani xikan’we na mimpfundla na timhunti.
Loko vahumile kuya hlota, vakota ku vona leswi swiharhi swifambisaka xiswona kutani va byela vahloti leswaku vata tiva koya hlotela kona. Vavanuna vanga hlengeleta swakudya navona, ngopfu ngopfu eka nguva leyi kunga hlotiweki ngopfu. Swakudya leswi hlengeletiweke swiphakeriwa exikarhi ka mindyangu ya vahlengeleti va swakudya leswi, loko swiharhi leswikulu leswi hlotiweke hi vavanuna swiavelaniwa exikarhi ka ntlawa.
Ndhuma leyi rixaka ra va San tani hi vativi nkulu vaku hlota hikokwalaho ka vuswikoti byo landzelela swiharhi na vurhonwani loko va hlota. Vahloti va San vakota ku landzelela mikondzo eka muxaka wun’wana na wun’wana wa misava, hambi loko valandzelela mhunti leyinga vaviseka hiku languta minkondzo yayona eka ntlhambi wa tona, kufikela loko yi huma entlhambini kutani yi fa.
Vahloti vatirhisa miseve leyingana phoyizeni (leyi kumekaka eka swifufunhunu na tinyoka) leyinga onheki nyama. Hambiswiritano, switeka nkarhi kuva phoyizeni yitirha, leswi pfumelelaka xiharhi kuva xitsutsuma eka loyi axi hlaselaka, nkarhi wunwana eka mpfhuka wo leha, leswi endlaka leswaku vutivi byo landzelerisa byiva bya nkoka.
Miseve leyi tirhisiwaka hi va San i switirhisiwa swa vutlhari swa rifu. Namuntlha, tani hi minkarhi ya khale, ayiri na swiphemu swa mune. Leko tontswa akuva ku endliwe hi rhambu kumbe maribye yo tontswa kumbe swipikiri leswinga tontswisiwa; namuntlha swipikiri leswinga tontswisiwa kumbe tinsimbhi ta tirhisiwa.
Le mahlweni ka nseve lowu aku siyiwa xiphemu xopetseka laha ku endlaka onge i nkolo nyana. Leswi aswi endleriwa leswaku loko nseve wu copiwa laha wu fikaka kona wutlhava vufanele wutshama leswaku xiharhi xinga ringeti ku titshuva hi nsinya kutani nseve wu wela ehansi. Phoyizeni yiva yi totiwe emakumu ka nseve laha kunga tontswa naswona nhloko ya nseve lowu yyifanele kuva yitshama nyana eka miri wa xiharhi leswaku phoyizeni yita kota ku nghenelela.
Munhu loyi anga copa xiharhi lexi hi nseve hi yena akumaka matimba yaku avela swirho swa ntlawa nyama kuya hiku landzelela milawu leyi landzeleriwaka, a tiyisisa leswaku un’wana na un’wana u kuma xiphemu xokarhi. Ku avelana na ndzingano wa nyama exikarhi ka swirho swa ntlawa i swin’wana swankoka leswikumekaka eka vaaki va San. Hambi leswi mintlawa ya San ayingari na tihosi ta tipolotiki, vurhangeri abyi tekeriwa ngopfu enhlokweni kuya hi vukulu na vuswikoti.
Eka ndzhavuko wa rixaka ra San, vavanuna hivona vayaka vaya tshama na vatswari van sati eka vukati bya vona. Kuna milawu yotala ya nhlonipho leyi landzeleriwaka exikarhi ka vatekani xikan’we na vatswari va vona, kasi lava vanga vakulu ngopfu kufana na vakokwani na vatukulu vapfumeleriwa leswaku vanga vungunyana, laha vanga ti bulelaka vahlekelela.
Rixaka ra San ri tiveka ngopfu hiku tsakela naku khoma kahle vana. Hi ntolovelo, ntlawa wuta hambana wu endla miti leyintsongo hiti nguva (hixitalo loko mati na swakudya swiri swintsongo) laha vatlhelaka vahlangana endzhaku ka nkarhi. Ku nyikana tinyiko ximfumo, swivuriwa hxaro hiva Ju/'hoasi, i ndlela yin’wana yo hlayisa vuxaka lebyi fanaka exikarhi ka vanghana na maxaka nale handle ka ntlawa.
Leswi swi endla nseketelo lowukulu swinene xikan’we nakuva kukumeka switirhisiwa eka tindzhawu letikulu. Nkoka wa vuhosi bya San byi hlamuseriwa ngopfu eka vukhongeri lebyi vabyi tshembaka, leswi khorwiwaka na switori, xikan’we nale ka vutshila bya vona bya maribye.Translated by Ike Ngobeni


text:
161Sabatha yó no fhira,Sabatha i fhela musi ḓuvha ḽi tshi kovhela nga Mugivhela. Maria Magadalina na Salume na Maria mme a Jakopo vha renga mishonga ya u ḓodza tshitumbu tsha Yesu. 2Nga Swondaha nga matshelonitsheloni, ḓuvha ḽi tshi kha ḓi tou bva u bvisa mulomo, vha ya tshaloni. 3Vhe nḓilani vha amba nga tshavho vha ri, “Nṋa ane a nga ri kungulusela tombo ḽa bva mulomoni wa tshalo ndi nnyi?” 4Ndi uri ḽo vha ḽi tombo ḽihulwane nga maanḓa. Musi vha tshi sedza vha vhona tombo ḽo no ḓi kunguluswa. 5Vha tshi dzhena ngomu tshaloni vha vhona muṱhannga o dzula thungo ya tshauḽa tshavho o ambara phuraphura tshena; vha akhamala. 6
Uyo muṱhannga a ri, “Ni songo akhamala. A thi ri ni khou ṱoḓa Yesu wa Nazaretha we a vhambiwa tshifhambanoni? Ha tsheeho fhano; o vuwa. A ni vhoni na afho he a vha o ladzwa hone? 7
Mish. 1:3
13:31
1 Korint. 15:5
Iyani ni yo ḓivhadza vhafunziwa haya mafhungo, na ene Pitrosi, ni vha vhudze ni ri, ‘Yesu o ni ranga phanḓa, o ya Galelia, ni ḓo ṱangana nae henengei unga o ni vhudza!’ ” 8U pfa zwenezwo ha mbo ḓi vha u bva tshaloni nga u gidima vha tshi tou tetemela nga nyofho. Aya mafhungo vha si ende vha tshi a vhudza muthu, ngauri vho vha vha tshi kha ḓi ofha.
[Ṱhanzi nnzhi-nnzhi dza kale-kale dzi ri Bugu ya Markosi i guma henefha, hone hu kha ḓi vha na dziṅwe ṱhanzi dzi re na tshipiḓa hetshi tshi tevhelaho.]
Maṅwe magumo a kale a bugu
[ 9
Joh. 20:14-18
Musi Yesu o no vuwa vhafuni nga Swondaha, hu tshee nga matshelonitsheloni, a thoma u ḓisumbedza Maria Magadalina, uḽa we a vhuya a pandela thuṅwa dza 7 dza Saṱhane khae. 10
U bva henefho Maria a yo vhudza vhaḽa vhe vha vha vha tshi tshimbila na Yesu, a wana vho ṱungufhala vha tshi khou lila. 11Vha tshi pfa a tshi ri Yesu u a tshila na uri Maria o mu vhona, vha si vhuye vha tenda.
12
Zwo no ralo Yesu a ḓisumbedza vhaṅwe vhafunziwa vhavhili tshivhumbeo tshawe tshó shanduka. Vhone vho vha vhe nḓilani vha tshi khou bva Jerusalema. 13Ndi hone vhafunziwa avho vha tshi huma vha yo vhudza vhaṅwe, hone vhone vha si tende.
14
Joh. 20:19-23
Lwa u fhedzisela Yesu a dovha a ḓisumbedza vhafunziwa vha 11 vha tshi khou ḽa. A vha kaidza u sa tenda havho na u omisa havho dziṱhoho lwe vha vhuya vha hanedza na vhe vha tou mu vhona uri o vuwa vhafuni. 15
A amba navho a ri, “Iyani mashangoni oṱhe ni yo ḓivhadza mafhungo maḓifha kha zwivhumbwa zwoṱhe. 16
Ane a a tenda a lovhedzwa u ḓo tshidzwa. Ane a si a tende u ḓo laṱwa. 17
Mish. 8:7
16:18
19:11
Vhane vha mpfulufhela vha ḓo vha na maḓembe haya: Vha ḓo pandela thuṅwa dza Saṱhane nga dzina ḽanga; vha ḓo amba nga nyambo dzisili; 18
Mish. 28:3-6
naho vha doba maṋowa kana vha ḽa tshiganame a vha nga fi; na vhalwadze vha ḓo fhola musi vha tshi vha vhea zwanḓa.”
19
Mish. 1:9
Mat. 22:44
Musi Yesu Muṋe washu o no fhedza u amba navho, a takulelwa ṱaḓulu a ya a dzula thungo ya tshanḓa tshauḽa tsha Mudzimu vha vhusa vhoṱhe. 20
Vhafunziwa vhawe vha ya u anḓadza ipfi ḽawe thungo dzoṱhe, Muṋe washu a vha navho hoṱhe he vha ya a tshi vha ṋea maanḓa a u ita maḓembe a u khwaṱhisa ipfi ḽawe.]Hu kha ḓi vha na maṅwe mafhelelo a kalenyana a re na vese mbili dza 9 na 10 dzi no katela hedzi dza 9 – 20, dzine dzi si vhe hone kha ṱhanzi dziḽa dza u thoma.


text:
241
Josh. 24:1-28
2 Mah. 23:1-3
Neh. 10
Muṋe washu a vhudza Mushe a ri, “Iya u dzhie Aroni na Nadaba na Abihu, na vhahulwane vha 70 vha Israele, ni gonye ngeno ha Nṋe, ni gwadame ni luvhe ni tshee kule. 2Iwe Mushe u woṱhe u swike tsini hanga; vhaṅwe vha songo sendela, na lushaka lwoṱhe lu songo sendela.”
3
Mushe a ṱuwa a vhudza vhathu zwoṱhe zwe Muṋe washu a mu vhudza na zwe a mu laya. Vhathu vhoṱhe vha fhindula nga ipfi ḽithihi vha ri, “Ri ḓo ita zwoṱhe zwe Muṋe washu a amba.” 4
1 Mah. 18:31
Zwoṱhe zwe Muṋe washu a amba, Mushe a tou zwi ṅwala, ḽi tshi tou tsha nga matshelo a fhaṱa aḽiṱari tsindeni ḽa thavha, a imisa matombo a 12, ḽiṅwe na ḽiṅwe ḽo imela tsinde ḽithihi ḽa matsinde a 12 a Vhaisraele.
5Zwenezwo a vhudza vhaṱhannga vhaṅwe vha Israele uri vha ṋekedze Muṋe washu zwiṱhavhelo zwi fhiswaho na zwa dzimbohwana zwa vha zwa u konana na Mudzimu. 6Mushe a dzhia hafu ya malofha a gonya nao a a shela masambeloni, maṅwe o salaho a a shela kha aḽiṱari. 7
2 Koron. 34:30
A dzhia Bugu ya Mulanga a i vhalela vhathu vho thetshelesa, vha fhindula vha ri, “Ri ḓo thetshelesa Muṋe washu ra ita zwoṱhe zwe a ri laya.”
8
Ndi hone Mushe a tshi dzhia malofha a handulula vhathu ngao, a ri, “Haya ndi malofha a u khwaṱhisa mulanga we Muṋe washu a vhofha na inwi, wo fara milayo yoṱhe heyo.”
9Mushe a gonya na Aroni na Nadaba na Abihu na vhahulwane vha Israele vha 70. 10
Nzumb. 4:2-3
Vha vhona Mudzimu wa Israele, fhasi ha ṋayo dzawe ho vha hu na zwine zwa nga luvhanḓe lwa safire, lwa muvhala wa denga u no fana na lutombo. 11
Mudzimu ho ngo vhuya a vhaisa vhaḓivhalea avho vha Israele; vho sokou vhona Mudzimu, vha ḽa vha nwa henefho.
12
31:18
32:15,19
34:1,28-29
Dot. 5:22
10:1-5
1 Mah. 8:9
Muṋe washu a vhudza Mushe a ri, “Gonya kha Nṋe ngeno thavhani u dzule henefho musi ndi tshi u ṋea maḓaba a matombo a na mulayo na ndaela zwe nda ṅwala uri ndi vha funze.”
13
Mushe a takuwa e na mushumeli wawe Joshua, vha gonya thavha ya Mudzimu. 14A vhudza vhahulwane a ri, “Ni ri lindele henefha mishashani u swika ri tshi vhuya ha inwi. Ni ḓo sala na Aroni na Huru; a re na mafhungo a ye khavho.” 15
Mushe a mbo ḓi gonya thavha.
Ha mbo ḓa gole ḽa tiba thavha, 16
lupenyo lwa Muṋe washu lwa dzula kha thavha ya Sinai, ya tibwa nga gole ha vhuya ha fhela maḓuvha maṱanu na ḽithihi, nga ḓuvha ḽa vhuṱanu na vhuvhili Muṋe washu a vhidzelela Mushe e ngomu ha gole. 17Vhaisraele vho vhona lupenyo lwa Muṋe washu lu tshi nga mulilo u dugaho muṱumbani wa thavha. 18
Dot. 9:9,18
Mushe a dzhena ngomu ha gole a gonya thavha a dzula hone maḓuvha a 40 na vhusiku hao.


text:
Xithlangwa
Xithlangwa xi mila enhoveni, xi tlhela xi tala ku kumeka emikoveni ni le tindhawini leti tlhumeke. Murhi lowu wu na mitwa wu tlhela wu tirhisiwa tanihi tihunyi. [1]
Matirhisele[Lulamisa | edit source]
Matluka ya murhi wa xitlhangwa wu tshungula vuvabyi byo fana ni loko munhu a chiwile endzhaku ka yena kumbe nkuzi. Loko nwana a chuluka a nga yimi, ku kandziwa matluka ma lovekiwa kutani ku nwiwa mati ya kona. Loko munhu a ri na nkuzi u kandza matluka kutani a n`wisiwa, ku sivela ku vava loku.[1]
timhandzi ta nsinya lowu ti tiyile swinene. Timhandzi ta kona ti endla swichayachayana. Nsyinya lowu wu tshungula vuvabyi byo hambanahambana. Mahanti ya nsinya lowu ma tshungula vuvabyi bya nchuluko. Timitsu na mitwa ya nsinya lowu swi tshungula mukhuhlwana nakambe nsinya lowu wu pfuna ku tshungula munhu loko a lumiwile hi nyoka.[1]
Swifaniso[Lulamisa | edit source]
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ 1.0 1.1 1.2 MALAMULE, R.J (2015). "Mathyelo ya mavito ya minsinya yo tshungula mavabyi eka Skhukhuza, eMpumalanga: Maendlelo ya Onomasitiki". University of Limpopo.


text:
Trekboers vale Richtersveld
Xana akuri Vamani ti Trekboers?
Xana iva mani ti trekboers ke? Eku sunguleni, van’wamapurasi hinkwavo vo huma e Europe ava boheka ku hanya eka mpfhuka wuntsongo swinene kusuka e Fort e Cape Town, leswaku khamphani leyi ayiri kona yita kota kuva veka tihlo. Eku sunguleni ka malembe yava 1700s, hambi leswi, ndzhawu leyi avatshama eka yona se ayitele naswona kulaveka ndzhawu yo engetelela leswaku yita fikelela swilaveko swa swakudya na nyama. Van’wamapurasi va valungu ava pfumeleriwa kuhuma vaya kuma misava yintshwa etintshaveni.
Leswi akuri kufika ka vanhu lava a va tekeriwa ngopfu enhlokweni va ma Trekboers (hiku komisa, van’wamapurasi lava avari eku fambeni) naswona ma Europeans lawa vayile emahlweni na kuphanga ndzhawu hinkwayo yale Cape. Endzhaku ka nkarhi, mhaka leyi yo phanga misava yi endliwe ximfumo hi maendlelo yaku lombisa mapurasi, leswi aswipfumelela van’wamapurasi ku teka ndzhawu yikulu kutani vayihakelela eka khamphani. Timfanelo ta vanhu vandzhawu liya ta misava atinga langutisiwi. Hambi kuri lava ava hloniphiwa nyana kantsongo vati Bastaards ava boheka ku tshika misava ya vona loko valangutane na xikoxo xohuma eka n’wamampurasi wa mulungu.
Ku Engeteleleka ka Valungu
Loko switetano, ma trekboers vasungule ku hangalaka, vasungula eka misava leyo nona ya Overberg hile vuhuma dyambu kutani vaya nghena eka misava yale Waveren e n’walungu vupela dyambu. Hambi leswi Namaqualand, na maxelo yayona yo oma, ayinga khumbekanga emasunguleni hiku ndlandlamuka ka valungu, ma Khoikhoi na mintlawa ya ma Bastaard votala vasusumetiwile kuva vasuka eka misava ya vona hima trekboers kutani varhurhela en’walungwini. Leswi swingetelele ntshikelelo eka misava na ntiyiso wa tipolotiki tale Namaqua.
Kungari khale, ma trekboers na varhangeri va Dutch e Cape vasungule ku hoxa xandla eka ku hlawula na ku thola tihosi ta ma Khoikhoi, hambi kuri kuva nyika xidloko xa koporo xa vuhosi ‘staff of office’ hiku xava ntirhisano na nseketelo wa vona eka swamabindzu. Leswi swiye emahlweni ku tsan’wa vurhangeri bya xintu bya ma-Khoikhoi. Kutani, hi malembe yava 1750s, ma trekboers vasungule ku nghena e Namaqualand laha vanga koxa mapurasi lawakulu ya vona vinyi.
Mphikizano wa Misava
Kahle kahle, van’wamapurasi lava va ma-European avanga hambanangi helo na van’wamapurasi lava votshamela ku rhurha lavanga tirha eka misava yavona ekusunguleni. Ndzhawu leyi yo oma ya Namaqualand, tani hi xikombiso, votala vavona vatirhise tiyindlu ta xintu tati matjieshuise kuya hileswi vanga ti hlawula. Navona va fambile na swifuwo swavona, vafamba na tinguva kulava madyelo ya rihlaza. Swile rivaleni leswaku leswi swi endle leswaku vava eka mphikizano wukulu na varisi va Namaqua ehenhla ka switirhisiwa swantumbuluko leswi aswi kala. Hambi leswi van’wamapurasi va ma-European avari na Xikwembu na mfumo e tlhelweni ra vona, xikan’we na maendlelo ya xi western ya vun’winyi bya misava, vateke tiko hilaha kukulu swinene.
Hindlela leyi, eka malembe ya 100 lawa yanga landzela, ma trekboers ava pfalela e handle rixaka ra Namaqua eka madyelo yavona ya khale. Tinxaka ta Namaqua, Bushmen, Khoikhoi va vahlampfa nati Bastaards vahetelele vasukumeteriwe ekule swinene naswona ekule le n’walungwini laha vangatikuma varikarhi vaphikizana hi xivona. Ndlela ya vona yaku fambisa swifuwo kuya eka madyelo ya rihlaza leswinga tshama swi hlamusela vutomi byavona ayi tikiseriwa swinene naswona tindlela ta xintu ta vona to rhurha ati herisiwile hikwalaho ka sweswo. Van’wana vatinyikerile kutani vava vatirhi va ma trekboers, kumbe vatekiwa vaya tirha emapurasini ya vona.
Ndzhawu ya Nhlayiselo
Van’wana va lwile naswona kutani vaya kuma vutumbelo eka switichi swa mission kumbe eka tindzhawu ta vutumbelo latinga vuya tivitaniwa ‘native reserves’, ngopfu ngopfu e Leliefontein mission e Kamiesberg nale Richtersveld (laha, kufikela hi 1847, akuri kuhundza e ndzelekanini wa ximfumo wa Cape Colony). Namuntlha, tindzhawu leti ta mani na mani tina 25% ya Namaqualand naswona tina 40% ya vaaki va tona.
Mintlawa yin’wana yisungule kuva xenga kutani yi nghena e swivaleni nale mitini ya vaakelani. Himpela, ndzhawu hinwayo ya ndzelekano wa Orange River yihundzuke leswi vange i ‘wild west’ hinkarhi lowu, laha aku tele mintlawa ya tinsulavoya ta nhlonge yohambana leti ati jikajika na switarata swa ndzhawu liya, swivanga madzolonga.
Yin’wani mhaka yoka yinga tsakisi leyinga tshama yi humelela leyi na sweswi yahariki e miehleketweni ya vanhu vale Namaqualand yive kona exikarhi kava 1800s, loko kuta fika dyandza ra matimba e ndzhawini liya. Kutani, vanhu vale xitichini xa mission yale Steinkopf varhurhise mindyangu ya vona na swifuwo kuya eka ndzahwu yinwana leyi ayiri kwalomu ka 15 km kusuka laha avari kona. Kutani, sonto yin’wana loko lavakulu vahari e kerekeni,ntlawa wa ma-Bushmen lava ava hlasela vanhu vanghenile e nkambeni,vadlaya 32 wa vana va Nama. Ndzhawu ya kona sweswi yina ribye ra xitsundzuxo leri tivekaka, ku olova hi, Kinderlê (laha ku etleleke vana).
Translated by Ike Ngobeni