text:
B.K.M Mtombeni
Bennet Keats Mpilele Mtombeni kumbe (Mthombheni), (14 N'wendzamhala 1926 - † 03 Mudyaxihi 1976) A ari mutsari wa tibuku, na maphepha-hungu ya xitsonga, naswona a ari murhangeri na mugingirikeri wa ririmi ra Xitsonga leswi swi n'wi thyiseke vito ra Nhlalala ya madoroba.[1][2] Uvile xirho xa Ndzawulo ya Ririmi na Ndhavuko wa Xitsonga (Bureau for Tsonga Language and Culture) kusukela loko yisimekiwa hi lembe ra 1938 ku fiko loko a lova.[3] Mthombeni a a tiveka ngopfu hi ndlela ya yena yo tsala "Xitsonga xo tenga, xo hlantsweka, xi khuluka hi ku olova hi swigaririmi leswo hlawuleka".[2]
Mtombeni a a tekane na Josephine Thokozile Nkosi naswona a va katekisiwe hi majaha mambirhi na ntombhi yin'we kunga: Floyd Mandia Mthombeni, Leslie Marhule Mtombeni na Lauretta Thandiwe Mtombeni.[1]
Leswinga ndzeni
Matimu[Lulamisa | edit source]
Bennet Keats Mpilele Mtombeni imativula ya Mugimeti Mtombeni, naswona u tswariwile hi 14 Nw'endzamhala hi 1926 eBurgersdorp exifundzeni xa Tzaneen e limpopo.
Usungurile xikolo hi lembe ra 1936 exikolweni xale hansi eShiluvana Primary, laha a paseke ntanga ya 6. Kusuka kona uyile eJoni aya lava ntirho anga wukumi. Uyisile tidyondzo takwe emahlweni naswona a kala a kuma Junior Certificate, naswona endzaku ka nkarhinyana apasa Matriki ya yena, leswi n'wi pfuleleke tindlela ta kuyina emahleni tidyondzo ta yena ta B.A Degree leti a ari karhi atihetisisa loko ata lova.
Hi lembe ra 1950 laha a ari na malembe ya khume-mbirhi-mune wamalembe, Mpilele uthoriwile eSouth African Railways and Harbours tani hi phorisa. Hi 1960 uthoriwile e University of South Africa, laha a tirheke kona malimbi mabirhi tani hi murhumiwa. Kusukela hi 1963 kuya eka 1971, uthoriwile eka South African Milk Board. Hikwalaho ka migingiriko ya yena eka rixaka ra matsonga na ku chivirikela ku antswisa vutomi na mayimele ya Vatsonga emadorobheni, uthoriwile hi mfumo wa Gazankulutani hi muyimeri wosungula wa le madorobheni wa vatsonga. Leswi ekusunguleni, mfumo wa Gazankulu awuri hava ofisi, Mpilele u tirhele e kaya rakwe ra le Atteridgeville, naswona endzaku a rhurheriwa e Saulsville, kusuhi n masirha laha mfumo wa Gazankulu wusimekeke ofisi kona.[1]
Hi lembe ra 1972 usungurile ku tsala eka phepha-hungu ra Ndzawulo ya Vutisi leri ari vitiwa "Nhluvuko". U tsarile hi kuhambeta ku fikela loko a talova hi 1976. Xivangelo-nkulu xo tsala eka phephe-hungu ra "Nhluvuko" a kuri ku pfuxa Matsonga yarikwavo emadorobheni leswaku vatimila no tivonakarisa exikarhi tinxaka tin'wana. Hikwalaho ku vurhangeri byakwe usungule kutiviwa hi ra "Nhlalala ya madoroba".
Mtombeni a ari xirho xo xiximeka xa ndzawulo ya swa ndzhavuko na ririmi ra Xitsonga (Bureau for Tsonga Language and Culture). Uvile mutshami-xitulu wa Komiti ya tibuku naswona athlela ava Xirho xavulawuri bya yona.[1]
Rifu na kutsundzukiwa[Lulamisa | edit source]
Mtombeni u hundzile emisaveni exibhedlele ya Tembisa endzhaku ka vuvabyi byokoma, Hi siku ra vu 3 eka Mudyaxihi hilembe ra 1976 ari na malembe ya 50 hivukhale. Ulovile endzhaku ka masiku ya khume na mune loko ku lovile mativula yakwe Floyd, loyi a nweleke e nambyini wa Crocodile River. Havambirhi va vekiwe hisiku rin'we endzhaku ka ntirhu wa rifu lowuveke e Atteridgeville Community Hall. Rifu rakwe rindzinginisile vanhu votala eGazankulu naswona mfumo wa Gazankulu awu yimeriwe hi nkulukumba H.W.E Ntsan'wisi tani hi mukhandli wa nhlonge.[1]
Nkulumo ya H.W.E. Ntsan'wisi yo khangla nhlonge:[Lulamisa | edit source]
Nkulukumba uvekile nkulumo leyi landzelaka eka ntirho wa rifu ra tatan Mtombeni e Atteridgeville Community Hall.[1]
Nhenha ya tinhenha laha madorobeni yi hi siyile.
Nhlalala leyi a yi hlengeleta rixaka ra hina haleno madorobeni yi timekile.Muhandzi wa tindzalama ta ririmi ra hina eku enteni ka rona ni le ku anameni ka rona u fambile. --(H.W.E Ntsan'wisi, 1976, 326 [1])
Xihontlovila xa ririmi ra Vatsonga xi fambile.
Mutsari wa Mavala ya yingwe u hundzile.
Mutsari wa Mihizo ya kayivela u fambile.
Mutsari wa Vuhlangi bya vuhlangi u lovile.
Mutsari wa Ndzi tshikeni u chupukile.
Mutsari wa Ndzhaka ya vusiwana u nyamalarile.
Mutsari wa Mibya ya nyekanyeka u porokile.
Mutsari wa Malangavi ya mbilu u timekile.
Ririmi ra Vatsonga ri lahlekeriwile.
Rixaka ra Vatsonga ri lahlekeriwile.
Ntsan'wisi u tirhisile nkarhi lowu ku tsundzuxa rixaka leswaku ndzhaka leyi siyiweke hi Mtombeni ya vutsari yi fanele kuhlayisiwa no yisiwa emahlweni.
A hi rileni Mpilele wa Mtombeni hi ri karhi hi tsundzuka leswaku wa hanya hikuva u hi siyele ndzhaka leyi hi nga ta sala hi n'wi vona ha yona hi matsalwa lawa a ya siyeke. A nga yanga na vutlhari bya yena emasirheni, u hi siyerile byona ... tindzalama ta ririmi ra hina, leswaku hi sala na swona swi va ndzhaka ya hina. --(H.W.E Ntsan'wisi, 1976, 326 [1])
Ku chavelela kusuaka eka Phepha-hungu ra Nluvuko:[Lulamisa | edit source]
Muhleri wa phepha-hungu ra "Nhluvuko" u engetele rito rakwe eka marito ya vakhandli va nhlonge hi marito lama landzelaka:
... Mpilele a a ri mutsari wa vatsari. Ndzi nga engeta ndzi vula leswaku a a ri egondzweni ra vatsari va vatsari. Exikarhi ka malembe mo ringana khume voko ra yena ri tsarile ku ringana nhungu wa tibuku. --(Nhluvuko, Vol. 17, No. 12 ya 1976:331 [1])
Eleji ya Dokodela Maluleke hi B.K.M Mtombeni: [Lulamisa | edit source]
Dokodela Maluleke utsarile eleji (Vutsari bya matimu ya mufi) naswona unyikele nxaxamelo lowu hlelekeke wa vutsari byakwe.[4] Eleji yakwe hi leyi landzelaka:
Leswo u etlele, ndzi mbhoni,Wu ta ka wu khapa hi vutivi ...
Leswo hikwalaho ka yini u late rimbambu,
Swi tiva hi Tatana ...
U te Ndzi tshikeni; u chukuvanya bya hlampfi exinjoveni,
U chukuvanyisa hi Malangavi ya mbilu,
Mbilu ya wena a yi pfurha,
Yi oxa hi malangavi,
Yi rhukurha ku vona Mibya ya nyekanyeka,
Mbilu yaku yi khahla tiko ro dadavala.
Tiko ri dadavala bya phunjavunja,
Mihizo ya kayivela yi kayivele wonge i mali ya xisiwana,
Vusweti bya rixaka byi ku dzudze Vuhlangi bya vuhlangi,
Vusweti byi ku dlokodla mbilu,
U ka u mila ntshiva u teka vunghwazi.
U mila Mavala ya yingwe,
Mavala ya yingwe ya ku tikirheta enhlohlorhini ya Everest,
Moya wo kwetsima wu ku tlhoma xidlodlo,
Wu ku rhuma ku ya hlikih/a Vutsonga,
Khamba ri ku sivile ri ku khina,
U nga si heta ku haxa evhangeli ya wena.
A wu vanga na makwanga,
U haxile Ndzhaka ya vusiwana,
U phamele rixaka;
A wu sweka hi byongo,
U phama hi penisele,
U phamela ebukwini;
Voko raku i nkombe wa nsuku,
Byongo byaku i nambu wa Nile.
Ririmi raku ematsalweni ri olova wonge i nhluvi;
Ririmi raku a ri gogonyi,
Marita yaku ya gemba; ya hlakah/a byongo;
Ya kucete/a; ya titimeta torha ra vutivi;
Ya tshunxa mapindzi; mafundzu ya nyekanyeka.
Tintlharhi ti aneka vut/harhi byaku erivaleni,
Ntokoto waku wu andlariwa tani hi sangu,
Ntokoto waku wa mameka; a wu pundzulanga,
Vutlharhi byaku byi phapha byongo bya vah/ayi vaku
U nombhela eka novhele,
u nyanganya bya vulombe,
Nghimeto u hava eka swihungwana,
U tlanga xinave-nave,
A wu kongomi, wo khovolela,
Timhaka wo thya, u thya swange i ncuva,
Marita yaku ya hakuta ntlhaveko,
Mbilu yi sa' yi pfempfa hi ku nave/a.
Leswo phata u swi nyenyile,
U vona ya ri Matshopetana ya tindzumulo
Xa wena i ku boxa tshumba,
U komba mhaka hi rintiho; u honokela mhaka
U nga copeti,
U monya leswi phewaka;
Ntivo-vuhleketi waku wu hi hlantswe mahlo,
Nkunghwa wu sukile,
Hi ta jikula hi chela eka ndzheko wa Ndzhaka ya vusiwana,
--(D.R. Maluleke in Nkuzana (1989:72-74)[4])
Vutsari[Lulamisa | edit source]
Tatana Mtombeni u tsarile tibuku leti landzelaka exikarhi ka malembe ya 1966 ku ya eka lembe ra 1976:
- Malangavi ya mbilu - 1966 (King Williamstown: Better Books)
- Mibya ya nyekanyeka - 1967 (Pretoria: Voortrekkerpers)
- Ndzhaka ya vusiwana - 1973 (Goodwood: Via Afrika)
- Ndzi tshikeni - 1973 (Pretoria: Van Schaik's Publishers)
- Vuhlangi bya vuhlangi - 1973 (Pretoria: Van Schaik's Publishers)
- Mavala ya yingwe - 1974 (Braamfontein: Sasavona Books)
- Mihizo ya kayivela - 1974 (Braamfontein: Sasavona Books)
- Matshopetana ya tindzumulo - 1977 (Braamfontein: Sasavona Books)
Mintshaho[Lulamisa | edit source]
- ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 1.8 Nkuzana, K.J., 1996. "A critical assessment of BKM Mtombeni's creative works" (Doctoral dissertation). Retrieved 12 March 2016
- ↑ 2.0 2.1 Ntsanwisi, H.W.E, 1977. "Foreword to Matshopetana Ya Tindzumulo". Retrieved 12 March 2016
- ↑ Masunga, S.H, 1999. "Language management in South Africa : a case study of the Xitsonga Language Board" Dissertation (MA - General Linguistics)--University of Pretoria. Retrieved 12 March 2016
- ↑ 4.0 4.1 Maluleke, V.R. 1987. B.K.M. Mtombeni as a short story writer (unpublished) Honours Article, Pretoria: Unisa.


c: text/html

text:
Xitsonga
Xitsonga (Tsonga, Thonga, Tonga, Gwamba, Shangaan, Shangana) - I ririmi leri vulavuriwaka edzongeni wa tiko ra Mozambique, en´walungwini na le vuxeni bya tiko ra Afrika-Dzonga, eSwazini xikan´we na le ka xiphemu xin´wana xa tiko ra Zimbabwe.
Leswinga ndzeni
Ku hangalaka ka vanhu hi mbangu
Xitsonga xi vulavuriwa hi kwalomu ka 1,646,000 wa vanhu eswifundzenikulu swa Limpopo; Joni na Mpumalanga eAfrika-Dzonga, ku hlanganisa na kwalomu ka 1.5 wa timiliyoni ta vanhu e Mozambhiki, na 19,000 wa vanhu eSwaziland. Ku ni 100,000 wa vanhu lava va vulavulaka Xitsonga (kumbe rin'we ra marhavi ya kona) eZimbabwe.
Xiyimo-mfumo
Xitsonga hi rin'wana ra tindzimiximfumo ta Afrika-Dzonga.
Marhavi ya ririmi/Tinxaka ta Ririmi leri
Marhavi ya ririmi ra Xitsonga ma vulavuriwa kuya fikela en'walungwini wa nambu wa Risavi eZimbabwe, ku hlanganisa na kuya fika eDzongeni ra KwaZulu-Natal. Hambileswi marhavi lawa ma twisisanaka, ku ni ku hambana loku twalaka hi kuya hi vumbangu na nhlohlotelo wa vukoloni. Xitsonga xi ni maxaka ya le kusuhi ngopfu lawa ku nga: Xirhonga, lexi vulavuriwaka eMaputo, Mozambiki; na Xitshwa, lexi vulavuriwaka eNyembane, na Xihlengwe lexi kumekaka kuya eZimbabwe.
Marhavi lawa ma hambana hi mavulavulele. Xikombiso, eka Xitsonga xa le Afrika-Dzonga u nga ku: Xikwembu; EZimbabwe va ku: Chikwembu.
Marhavi lawa hinkwawo ma kume nhlohlotelo lowu nga ringaniki wa ririmi ra Xizulu naswona, eZimbabwe, hi ririmi ra Xindevele. Leswi swi hoxe marito lawa a ya nga ri kona eka Xitsonga xa khale.
Swikombiso swa marito lama lombiweke: ngqondo, gqoka, ricingo, qamba, Mugqivela... na swin'wana.
Nhlamuselo ya le handle
Swin'wana swa leswi hlawulekisaka ririmi ra Xitsonga hi leswi landzelaka:
- Mitolovelo
- Ndhavuko
- Matsalele ya ririmi
- Mahlayele ya ririmi
- Mfuwo wa ririmi kumbe rixaka/tinxaka
- Maendlele ya swilo

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tivhidiyo Leti Hundzuluxeriwaka Hi Madzana Ya Tindzimi
Timbhoni ta Yehovha ti tiveka ngopfu hi ntirho wa tona wo hundzuluxela. Hi November 2014, se a hi hundzuluxele Bibele hi tindzimi ta 125 ni minkandziyiso leyi sekeriweke eBibeleni hi tindzimi ta 742. Ntirho wa hina wo hundzuluxela wu katsa ni tivhidiyo. Hi January 2015, vhidiyo leyi nge Ku Endliwa Yini eHolweni Ya Mfumo? a yi kumeka hi tindzimi ta 398 naswona leyi nge Ha Yini U Fanele U Dyondza Bibele? a yi kumeka hi tindzimi ta 569. Ha yini ntirho lowu wu endliwile naswona wu endliwe njhani?
Hi March 2014, Huvo leyi Fumaka ya Timbhoni ta Yehovha yi kombele marhavi emisaveni hinkwayo leswaku ma rhekhoda tivhidiyo hi tindzimi to tala leti nga ta pfuna eka ntirho wa tidyondzo ta Bibele.
Ku hundzuluxela vhidiyo swi katsa swilo swo hlayanyana. Xo sungula, ntlawa wa vahundzuluxeri wu hundzuluxela xikripi. Xa vumbirhi, ku hlawuriwa vanhu lava vulavulaka ririmi leri hundzuluxeriwaka leswaku va ta rhekhoda rito ra muntlangi un’wana ni un’wana la nga eka vhidiyo. Kutani ntlawa wa ku rhekhoda wu rhekhoda rungula rero, wu ri lulamisa ni ku hoxa marito lama humelelaka exikirinini. Xo hetelela, rungula leri rhekhodiweke, marito na vhidiyo swa hlanganisiwa swi va vhidiyo leyi heleleke leyi nga ta hoxiwa eka website.
Marhavi man’wana a ma ri ni tindhawu to rhekhodela eka tona ni vatirhi lava leteriweke ku endla ntirho lowu. Kambe, ku vuriwa yini hi tindzimi leti vulavuriwaka ni ku hundzuluxeriwa etindhawini ta le kule?
Emisaveni hinkwayo, lava va tirhaka ku rhekhoda va ye va ya rhekhoda hi ku tirhisa switirhisiwa leswi rhwalekaka. Hi ku tirhisa swikurisamarito, laptop na progreme yo rhekhoda ha yona, mutirhi wo rhekhoda u ta endla xikamarana xo rhekhodela eka xona xa nkarhinyana ehofisini, eHolweni ya Mfumo kumbe ekaya ra makwerhu. Vanhu lava vulavulaka ririmi rero va va vahlayi, valanguteri na vakamberi. Loko ntirho wo rhekhoda wu herile wu tlhela wu pasisiwa, mutirhi wo rhekhoda u phutsaphutsa switirhisiwa swa yena a hundzela endhawini yin’wana.
Hi ku tirhisa endlelo leri, ku kandziyisiwe tivhidiyo hi nhlayo leyi andzisiweke kanharhu ku tlula enkarhini lowu hundzeke.
Vanhu va ti tsakele swinene tivhidiyo leti. Eka vanhu vo tala, i ro sungula ku va va vona tivhidiyo hi ririmi ra vona.
Rin’wana ra tindzimi leti rhekhodiweke a ku ri Xipitjantjatjara, leri vulavuriwaka hi vanhu vo tlula 2 500 eAustralia. Ririmi leri ri rhekhodiwe eAlice Springs, le Xifundzheni xa le N’walungwini wa Australia. Callan Thomas, loyi a pfuneteke eka ku rhekhoda u te: “Vanhu va ti tsakele ngopfu tivhidiyo leti. Va ti hlalele va tsakile naswona a va vutisa leswaku va nga ti kuma kwihi tivhidiyo leti fanaka na tona. Minkandziyiso hi ririmi leri ya kala. Loko va yi yingisela kunene ni loko va yi vona swi va hlamarisa ngopfu.”
Timbhoni timbirhi ta le Cameroon a ti famba hi xikwekwetsu lexitsongo. Ti fike ti nghena emugangeni lowu ku tshamaka vanhu lava vuriwaka Pygmy, laha ti vulavuleke ni hosi tlhelo mudyondzisi exikolweni xa kwalaho. Loko ti xiye leswaku hosi yoleyo yi vulavula Xibassa, ti yi tlangele vhidiyo leyi nge Ha Yini U Fanele U Dyondza Bibele? hi ririmi ra yona eka tablet. Swi yi tsakise ngopfu hosi yoleyo kutani yi kombele minkandziyiso.
Emugangeni wun’wana le Indonesia, mufundhisi wa kwalaho a a venga Timbhoni ta Yehovha naswona u hise minkandziyiso hinkwayo leyi ti yi nyikeke vanhu va kwalaho. Vanhu van’wana emugangeni va xungete ku hisa Holo ya Mfumo. Endzhaku ka sweswo, maphorisa ya mune ma ye ekaya ka Mbhoni yin’wana ya xisati laha ma fikeke ma yi konanisa ku katsa ni ndyangu wa yona. A ma lava ku tiva leswi endliwaka eHolweni ya Mfumo, kutani yi ma kombe vhidiyo leyi nge Ku Endliwa Yini eHolweni Ya Mfumo? hi Xiindonesia.
Endzhaku ka loko ma hlalele vhidiyo, rin’wana ra maphorisa wolawo ri te: “Sweswi ndza swi vona leswaku vanhu va ni langutelo leri hoxeke hi n’wina, kahlekahle a va tivi nchumu hi n’wina.” Phorisa rin’wana ri te: “Ndzi kombela vhidiyo leyi leswaku ndzi ta yi komba van’wana. Vhidiyo leyi yi swi hlamusela kahle leswi mi swi endlaka.” Sweswi, maphorisa wolawo ma ni langutelo lerinene hi Timbhoni naswona ma ti sirhelela.
Loko u nga se ti vona tivhidiyo leti, ha yini u nga ti hlaleli hi ririmi ra wena?
DYONDZA SWO TALA
SWIVUTISO LESWI TALAKA KU VUTISIWA
I Yini Dyondzo Ya Bibele?
Kuma tinhlamulo ta swivutiso malunghana ni nongonoko wa hina wa dyondzo ya mahala ya Bibele.
I VAMANI LAVA ENDLAKA KU RHANDZA KA YEHOVHA NAMUNTLHA?
Ndlela Leyi Minkandziyiso Ya Hina Yi Tsariwaka Yi Tlhela Yi Hundzuluxeriwa Ha Yona?
Hi kandziyisa minkandziyiso hi tindzimi to tlula 700. Ha yini hi endla matshalatshala lawa hinkwawo?


text:
Lezi a Biblia gi zi wulako
Xana hi hanya “masikwini yo gumesa”?
Xana u taku . . .
Ina?
Ahihi?
Kuzilava?
Lezi a Biblia gi zi wulako
“A masikwini yo gumesa ku ta chikela a zikhati za zikarato.” (2 Timote 3:1) Lezi a Biblia gi zi profetileko ha zi wona inyamutlha; niku gi komba lezaku a xikhati lexi hi hanyako ka xona xo “gumesa.”
Zini kambe hi nga gonzako lomu ka Biblia?
A masiku yo gumesa ma wa ta fungiwa hi tiyimpi, tindlala, kutsekatseka ka misava ni mitungu yo daya nguvu. — Mateu 24:3, 7; Luka 21:11.
Nzeni ka masiku yo gumesa, a misava yi wa ta tala hi mahanyela ya kubiha niku a vanhu va wa nga ta khozela Nungungulu hi laha zi lavekako hi kona. — 2 Timote 3:2-5.
Zini lezi a wumanziko gi to zi neha ka vanhu?
A vanhu vo kari va wula . . . lezaku a masiku yo gumesa ma ta gumesa hi kulovisiwa ka misava ni zilo zontlhe zi nga ka yona, kuveni a vanwani va wula lezaku a zilo zi ta chukwata. Wena ke, u le yini?
Lezi a Biblia gi zi wulako
“A valulamileko va taga tshomba ya tiko, va aka ka gona kala kupinzuka.” — Lisimu 37:29.
Zini kambe hi nga gonzako lomu ka Biblia?
A masiku yo gumesa ma ta gumesa hi kulovisiwa ka vanhu va kubiha. — 1 Johani 2:17.
A misava yi ta hunzuluswa yiva paradise. — Isaya 35:1, 6.


text:
Xana Nkarhi Wa Hina Wa Ku Fa Wu Kunguhatiwile?
Nhlamulo ya Bibele
Doo, nkarhi wa hina wa ku fa a wu kunguhatiwanga. Ematshan’weni yo seketela dyondzo ya ku kunguhateriwa, Bibele yi vula leswaku rifu ri tala ku vangiwa hi “xiendlakalo lexi nga languteriwangiki.”
Xana Bibele ya vula leswaku ku ni “nkarhi wa ku fa”?
Ina, Eklesiasta 3:2 yi vula leswaku ku ni “nkarhi wa ku velekiwa ni nkarhi wa ku fa; nkarhi wa ku byala ni nkarhi wa ku simula leswi a swi byariwile.” Hambiswiritano, mongo wa ndzimana leyi wu kombisa leswaku Bibele yi vulavula hi swiendlakalo leswi tolovelekeke evuton’wini. (Eklesiasta 3:1-8) Xikwembu a xi hi vekelanga nkarhi wa ku fa tanihi laha xi nga ta ka xi nga sindzisi murimi ku byala hi nkarhi wo karhi. Ematshan’weni ya sweswo, yinhla hi leswaku hi fanele hi papalata ku khomeka ngopfu hi swilo swa misava lerova hi n’wi bakanyela etlhelo Muvumbi wa hina.
Hi nga hanya nkarhi wo leha
Ku nga khathariseki leswi vumundzuku byi hi khomeleke swona, hi nga swi kota ku hanya nkarhi wo leha loko hi endla swiboho swa vutlhari. Bibele yi ri: “Nawu wa lowo tlhariha i xihlovo xa vutomi, leswaku wu kendlusa munhu entlhan’wini wa rifu.” (Swivuriso 13:14) Hilaha ku fanaka, Muxe u byele Vaisrayele leswaku va nga ‘hanya nkarhi wo leha’ loko va yingisa swileriso swa Xikwembu. (Deteronoma 6:2) Ku hambana ni sweswo, hi vusopfa hi nga komisa vutomi bya hina hi ku endla swiboho leswi nga riki swinene kumbe swa vuphukuphuku.
Ku nga khathariseki ndlela leyi hi tlhariheke ha yona kumbe ndlela leyi hi nga ni vuxiyaxiya ha yona, a hi nge ri balekeli rifu. (Varhoma 5:12) Kambe xiyimo lexi xi ta cinca, hikuva Bibele yi tshembisa nkarhi lowu ‘rifu ri nga ta va ri nga ha ri kona’
DYONDZA SWO TALA
MAHUNGU LAMANENE LAMA HUMAKA EKA XIKWEMBU!
Hi Wihi Ntshembo Lowu Nga Kona Hi Lava Feke?
Ku humelela yini hi hina loko hi fa? Xana hi ta tlhela hi va vona varhandziwa va hina lava feke?
SWIVUTISO LESWI HLAMURIWAKA HI BIBELE
Hi Xihi Xikongomelo Xa Vutomi?
Xana u tshame u tivutisa leswaku, ‘Hi xihi xikongomelo xa vutomi?’ Dyondza ndlela leyi Bibele yi hlamulaka xivutiso xexo.


text:
NDZIMA 39
Xikwembu Xi Tsundzuka N’wana Wa Xona
YESU u ririle loko munghana wa yena Lazaro a fa. Xana u ehleketa leswaku Yehovha u twe ku vava loko Yesu a xanisiwa niloko a fa?— Bibele yi vula leswaku Xikwembu xa ku ‘twa ku vava’ hi swilo leswi humelelaka.—Pisalema 78:40, 41; Yohane 11:35.
Anakanya ku vava loku Yehovha a ku tweke loko a ri karhi a vona N’wana wa yena la rhandzekaka a fa?— Yesu a a tiyisekile leswaku Xikwembu xi nge n’wi rivali. Hi yona mhaka leyi loko se a fa a vuleke a ku: ‘Tatana, vutomi bya mina ndzi byi veka emavokweni ya wena.’—Luka 23:46.
Yesu a a tiyisekile leswaku u ta pfuxiwa, a a nga ta tshikiwa “eHayidesi” kumbe esirheni. Loko Yesu se a pfuxiwile, muapostola Petro u tshahe leswi tsariweke eBibeleni ha Yesu, a ku: “A nga tshikiwanga eHayidesi naswona nyama yakwe a yi ku vonanga ku onhaka.” (Mintirho 2:31; Pisalema 16:10) Ina, miri wa Yesu a wu kalanga wu onhaka leswi vulaka leswaku a wu bolanga kumbe ku nun’hwa.
Loko Yesu a ha ri emisaveni, u byele vadyondzisiwa va yena leswaku a nge heti nkarhi wo leha a file. U va hlamusele leswaku u ta “dlayiwa, kutani a pfuxiwa hi siku ra vunharhu.” (Luka 9:22) Xisweswo vadyondzisiwa a va nga fanelanga va hlamala loko Yesu a pfuxiwa. Kambe, xana swi ve tano?— A hi vone.
A ku ri Ravuntlhanu nindzhenga hi awara ya nharhu loko Mudyondzisi Lonkulu a fa a ri emhandzini ya nxaniso. Yosefa loyi a a ri xirho lexi fuweke xa Sanedri a a nga tikombisi leswaku wa pfumela eka Yesu. Loko a twa leswaku Yesu u file, u ye eka Pilato, ndhuna-nkulu ya le Rhoma. U kombele ku hawula ntsumbu wa Yesu emhandzini a ya wu lahla. Endzhaku ka sweswo, Yosefa u rhwale ntsumbu wa Yesu a wu yisa entangeni lowu nga ni sirha-bako, ku nga ndhawu leyi mintsumbu a yi lahliwa kona.
Endzhaku ka loko ntsumbu wu hoxiwe endzeni ka sirha-bako, ku khunguluxeriwe ribye lerikulu enyangweni wa rona. Hi yona ndlela leyi sirha-bako a ri pfariwa ha yona. Ku kale ku va siku ra vunharhu, ku nga Sonto. Dyambu a ri nga si huma, a ka ha phumerile. A ku ri ni vavanuna lava va rindzeke sirha-bako. A va rhumiwe hi vaprista lavakulu. Xana wa swi tiva leswaku hikwalaho ka yini?—
Phela vaprista na vona a va swi twile leswaku Yesu u vule leswaku u ta pfuxiwa. Kutani vaprista va veke varindzi leswaku vadyondzisiwa va yena va nga ti va ta yiva ntsumbu wa yena ivi va vula leswaku Yesu u pfuxiwile. Hiloko hi xitshuketa misava yi sungula ku tsekatseka. Emunyameni a ku ri ni ku vonakala loku vangamaka. A ku ri ntsumi ya Yehovha! Masocha a ma chave lerova a ma nga swi koti ni ku tshukatshuka. Ntsumi yi ye eka sirha-bako kutani yi fika yi susa ribye. Hiloko ku sala ku nga ha ri na nchumu endzeni ka sirha-bako!
Ina, swi ve hilaha muapostola Petro a vuleke hakona endzhaku, a ku: “Yesu yoloye Xikwembu xi n’wi pfuxile.” (Mintirho 2:32) Xikwembu xi pfuxe Yesu hi miri lowu fanaka ni lowu Yesu a a ri na wona a nga si ta emisaveni. U pfuxiwe a ri ni miri wa moya, lowu fanaka ni wa tintsumi. (1 Petro 3:18) Leswaku vanhu va kota ku n’wi vona, Yesu a a fanele a hundzula miri wa yena wu va wa nyama. Xana u endle tano?— A hi vone.
Dyambu se a ri humile. Masocha na wona a ma fambile. Mariya wa Magadala ni vavasati van’wana lava a va ri vadyondzisiwa va Yesu a va khome ndlela va ya eka sirha-bako. A va ri karhi va vutisana va ku: ‘I mani la nga ta hi khunguluxela ribye leri tikaka a ri susa?’ (Marka 16:3) Kambe loko va fika eka sirha-bako, ribye ana se a ri khunguluxiwile. Kutani a ku nga ha ri na nchumu endzeni ka sirha-bako! Ntsumbu wa Yesu a wu nga ha ri kona! Hiloko hi ku hatlisa, Mariya wa Magadala a tsutsuma a ya lava van’wana va vaapostola va Yesu.
Vavasati lavan’wana va sale eka sirha-bako. Va vutisile va ku: ‘Xana ntsumbu wa Yesu wu nga va wu ri kwihi?’ Hiloko hi xitshuketa, ku humelela vavanuna vambirhi va ambale tinguvu leti vangamaka. A ku ri tintsumi! Va vutise vavasati volavo va ku: ‘Ha yini mi ta lava Yesu laha? U pfuxiwile. Hatlisani mi famba mi ya byela vadyondzisiwa va yena.’ Anakanya rivilo leri vavasati lava a va tsutsuma ha rona! Va hlangane ni wanuna un’wana endleleni. Xana wa swi tiva leswaku i mani?—
I Yesu, naswona u hundzule miri wa yena wu va wa nyama! Na yena u byele vavasati volavo, a ku: ‘Fambani mi ya byela vadyondzisiwa va mina.’ Vavasati volavo a va tsakile. Va fike va kuma vadyondzisiwa kutani va va byela va ku: ‘Yesu wa hanya! Hi n’wi vonile!’ Mariya ana se a a byele Petro na Yohane hi ta sirha-bako leri a ri nga ha ri na nchumu. Hiloko va ya laha ri nga kona, hilaha u swi vonaka hakona exifanisweni lexi. Va langute tinguvu ta ntsembyana leti Yesu a a tsondzeriwe ha tona kambe a va nga swi tivi leswaku va ku yini. A va lava ku tshemba leswaku Yesu wa hanya nakambe, kambe a swi tika ku swi pfumela.
Endzhaku ka nkarhi hi Sonto yoleyo, Yesu u humelele eka vadyondzisiwa va yena vambirhi lava a va khome ndlela yo ya eximutanini xa Emawusi. Hiloko Yesu a famba a ri karhi a vulavula na vona kambe a va nga n’wi tivi hikuva miri wa yena wa nyama a wu nga ha fani ni lowu a a ri na wona eku sunguleni. Va tive Yesu endzhaku ka loko a khongerile niloko a ri karhi a dya na vona. Vadyondzisiwa a va tsake ngopfu lerova va fambe tikhilomitara to tala va hatlisela ku tlhelela eYerusalema! Kumbexana a ku ri endzhakunyana ka ku hambana ni vadyondzisiwa lava loko Yesu a tikombisa eka Petro a n’wi komba leswaku Wa hanya.
Kutani endzhaku ka nkarhi hi yona Sonto yoleyo nimadyambu, vadyondzisiwa vo tala a va hlengeletanile ekamareni. Minyangwa a yi lotleriwile. Hi xitshuketa Yesu a a ri na vona kwalaho ekamareni! Hi nkarhi wolowo se a va swi tiva leswaku hakunene Mudyondzisi Lonkulu wa hanya nakambe. Anakanya ndlela leyi a va tsake ha yona!—Matewu 28:1-15; Luka 24:1-49; Yohane 19:38–20:21.
Ku hundze masiku ya 40 Yesu a ri karhi a tikombisa eka vadyondzisiwa va yena leswaku wa hanya naswona u tikombise a ri eka swivumbeko swo hambana-hambana swa miri wa nyama. Hiloko a suka emisaveni a tlhelela etilweni eka Tata wakwe. (Mintirho 1:9-11) Ku nga ri khale vadyondzisiwa va sungule ku byela vanhu hinkwavo leswaku Xikwembu xi pfuxe Yesu evafini. Hambileswi vaprista va beke ni ku dlaya van’wana va vona, va hambete va chumayela. A va swi tiva leswaku hambiloko vo fa Xikwembu xi ta va tsundzuka ku fana nileswi xi tsundzukeke N’wana wa xona.
Mawaku ndlela leyi valandzeri volavo va le ku sunguleni va Yesu a va hambane ha yona ni vanhu vo tala namuntlha! Hi nkarhi wa lembe lowu Yesu a pfuxiweke ha wona, vanhu lava va anakanya ntsena hi mimpfundla ya Paseka ni mandza ya mivalavala ya Paseka. Kambe Bibele a yi vuli nchumu hi mimpfundla ni mandza ya Paseka. Yi vulavula hi ku tirhela Xikwembu.
Hi nga fana ni vadyondzisiwa va Yesu hi ku byela vanhu leswaku Xikwembu xi endle nchumu wo hlamarisa loko xi pfuxa N’wana wa xona. Hi nga tshuki hi chava hambiloko vanhu va vula leswaku va ta hi dlaya. Loko ho fa, Yehovha u ta hi tsundzuka kutani a hi pfuxa hilaha a endleke hakona ha Yesu.
Xana a swi hi tsakisi ku tiva leswaku Xikwembu xa va tsundzuka lava va xi tirhelaka nileswaku xi ta va pfuxa eku feni?— Ku tiva timhaka leti ku fanele ku endla leswaku hi lava ku tiva ndlela leyi hi nga tsakisaka Xikwembu ha yona. Xana a wu swi tiva leswaku hi nga swi kota ku xi tsakisa?— A hi bule hi mhaka leyi eka ndzima leyi landzelaka.
Ku va ni ripfumelo eku pfuxiweni ka Yesu swi ta tiyisa ntshembo ni ripfumelo ra hina. Ndzi kombela u hlaya Mintirho 2:22-36; 4:18-20; na 1 Vakorinto 15:3-8, 20-23.


text:
TXIWOTISO 5
Na dyisetwa ngu titanga tangu: Ni na maha txani?
U NGA MAHA TXANI?
Alakanya ngu mhaka yiya: Mfana mmwane va ku i Toni a khene kha tsuli txikolwani nyamsi. Mangwana kambe, nem hambi ni ditshiku ni dimwedo. Mhaka yiya yi khatile ka mitxima yiraru yi yi nga pinda mbimo yi vagondi kulowe va nga m’lukela makuhu o thisa. Mndani ka masikunyana se a ti ningilwe sitinana so mpoyila. Ditshiku dimwane va hangalasete mabhuku akwe nga vo mbi tiwona. Vamwane va ema ngu msana kwakwe i di vangi se e pfa n’kurethwa, kambe a txi wuka asi m’woni ti to i mani. Nyamnova mhaka yi ti karatile ngutu, va bhate timhaka to biha ngu ngene ka internet . . .
U di mahile txani i di ti to ngawe Toni?
ALAKANYISISA NGU TIYA!
Hi nga ti to awe wo va dibeba! U nga sikota kuxula ku dyisetwa nem u sa nga ñolana navo ngu manza. U nga mahisa ku txani?
U NGA LWI NAVO. Bhiblia yi womba tiya: “M’thu wule i ku txiphukuphuku a humisa txotshe txiviti txakwe ha kubasani, aniko m’thu wo ziva wa timisela ni kutiñola.” (Mavingwa 29:11) Zama kumalala u txi tikota. U txi maha toneto avale va kuvhuketelako va nga dhana vokha.
U NGA MAHI DISO NGU DISO. “Mi nga tshumeteleni kubiha ngu kubiha.” (Varoma 12:17) Timhaka ti na bhedha ngutu u txi lava kuphota.
VAYILELA NGUZI. Bhiblia yi womba tiya: “M’thu wo txhariha wa wona phango yi di ngadi kule, a txi yi thava.” (Mavingwa 22:3) Vayilela vathu ava va dhundako kudyiseta vamwane. U tiwonela ka timhaka ati va nga thukako ve kuxanisa ka tona.
WOMBA TI TXIGEVENGA TXONETXO TXI NGA MBI TIRINZELA. Bhiblia yi womba tiya: “Xamulo yo tiveka hahatshi yi rulisa txiviti.” (Mavingwa 15:1) I tshuku u mahanyana difenya. Ngu txikombiso, va txi khona u txidhebwere; u nga sekanyana se u txi khawe: “no dya ni txi enela!”
MALALA U TSULA. Nora wa 19 wa malembe a khene: “Kumalala ti kombisa ti to se u wa hombe futhi wo mu leka awu a kudyisetako i singa ti to o kuxula.” A tshumela a txi khene: “ti kombisa ti to wa tiñola i ku ti m’thu awu a dhundako kudyiseta vamwane asi ti kotiko.”—2 Timoti 2:24.
U NGA TI TEKI U SI NGA WA TXILO. Mbimo yo tala ava va dyisetako vamwane va thanga ngu kuwona ti to i mani awu asi tithembiko, se ve khata ku m’dyiseta va txi themba ti to a na mbi maha txilo. Kambe va txi wona ti to nawe u ma tute va nga tsimbilela kule.
GELA MMWANE A TI VA KU MAHAKO. Wamsikati mmwane awu i nga ti mgondisi a khene: “Ni gela va va dyisetwako ti to va na gele vamwane. Nda tinene, ti nga maha ti to ve thava kudyiseta vamwane.”


text:
VANTSHWA VA VUTISA
Xana Ndzi Byi Lunghekerile Vukati?
Loko u nga si hlamula xivutiso xexo, tikambisise kahle. Hi xikombiso, anakanya hi tihla leti landzelaka:
Ndlela Leyi U Khomaka Van’wana Ha Yona
Xana u va khoma njhani vatswari ni tindzisana ta wena? Xana minkarhi yin’wana u pfa u va helela mbilu ivi u va karihela kumbe u va sapatela leswaku va ta swi twa kahle leswi u va byelaka swona? Vona va nga ku yini ha wena emhakeni leyi? Ndlela leyi u hanyisanaka ha yona ni swirho swa ndyangu wa ka n’wina yi paluxa ndlela leyi u nga ta n’wi khoma ha yona munghana wa wena wa vukati.—Vaefesa 4:31.
Hanyelo Ra Wena
Xana u tshama u tsakile kumbe u nyangatsekile? Xana wa anakanyela kumbe minkarhi hinkwayo u sindzisa leswaku swilo swi endliwa hi ndlela yo karhi—leyi laviwaka hi wena ntsena? Xana wa swi kota ku tikhoma loko swiyimo swi tikile? Xana wa swi kota ku lehisa mbilu? Ku va ni timfanelo ta moya wa Xikwembu sweswi swi ta ku pfuna leswaku u va wanuna kumbe wansati lonene loko u nghenela vukati.—Vagalatiya 5:22, 23.
Timali
Xana wa swi kota ku tirhisa mali hi vutlhari? Xana u tshama u ri eswikweletini? Xana wa swi kota ku khomelela entirhweni? Loko u nga swi koti, hikwalaho ka yini? Xana xiphiqo i ntirho hi woxe? kumbe i muthori? Kumbe u tsandzeka ku khomelela entirhweni hileswi u nga ni mukhuva wo karhi lowu u faneleke u wu tshika? Loko u nga swi koti ku khathalela mali ya wena n’wini, xana u ta swi kotisa ku yini ku khathalela ya ndyangu?—1 Timotiya 5:8.
Vuxaka Bya Wena Ni Xikwembu
Loko u ri Mbhoni ya Yehovha, i yini lexi u xi endlaka leswaku u tshama u ri ni vuxaka lebyinene ni Xikwembu? Xana wa wu vona nkoka wa ku hlaya Bibele, wa ku hlanganyela entirhweni wo chumayela ni ku va kona eminhlanganweni ya Vukreste? Munhu loyi u navelaka ku tekana na yena u faneriwa hi munhu la nga ni vuxaka lebyinene na Yehovha.—Eklesiasta 4:9, 10.
Loko u ri karhi u tiva leswi u nga xiswona, u ta kota ku kuma munhu la nga ta kota ku hanyisana na wena ku nga ri ku xopaxopa swihoxo swa wena.


text:
NGUDO 19
Mukoma A Fulufhedzeaho Na Wa Vhuṱali Ndi Nnyi?
Nga phanḓanyana Yesu a sa athu fa, o amba tshiphirini na vhafunziwa vhawe vhaṋa—Petro, Yakobo, Yohane na Andrea. Musi Yesu a tshi khou porofita nga ha tshiga tsha u vha hone hawe maḓuvhani a vhufhelo, o vhudzisa mbudziso ya ndeme: “Zwino, mukoma a fulufhedzeaho na wa vhuṱali ndi nnyi, we muṋe wawe a mu kumedza vhalanda vhawe uri a vha fhe zwiḽiwa nga tshikhathi tshazwo.” (Mateo 24:3, 45; Marko 13:3, 4) Yesu o vha a tshi khou khwaṱhisedza vhafunziwa vhawe uri samusi e “muṋe” wavho, o vha a tshi ḓo vhea vhathu vhe vha vha vha tshi ḓo bvela phanḓa u kanzwa vhatevheli vhawe nga zwiḽiwa zwa muya tshifhingani tsha vhufhelo. Ndi vhafhio vhe vha vha vha tshi ḓo vhumba onoyo mukoma?
Ndi tshigwada tshiṱuku tsha vhatevheli vha Yesu vho ḓodzwaho nga muya. Hu na vhuṱumani ho khwaṱhaho vhukati ha onoyo “mukoma” na Tshigwada tshi Langaho tsha Ṱhanzi dza Yehova. Mukoma u phaḓaladza zwiḽiwa zwa muya nga tshifhinga tshazwo u itela vhagwadameli vha Yehova. Ri ḓisendeka nga onoyo mukoma a fulufhedzeaho uri a bvele phanḓa a tshi ri ṋea ‘mikovhe yashu nga tshifhinga tshayo.’—Luka 12:42.
Vha ṱhogomela vha nnḓu ya Mudzimu. (1 Timotheo 3:15) Yesu o hwesa mukoma vhuḓifhinduleli vhu lemelaho ha u ṱhogomela mushumo wa tshipiḓa tsha kha ḽifhasi tsha ndangulo ya Yehova—u ṱhogomela thundu dzayo, u livhisa mushumo wa u huwelela na u ri funza nga zwivhidzo zwashu. Nga zwenezwo, u itela u ri ṋea zwine ra zwi shaya nga tshifhinga tshazwo, “mukoma a fulufhedzeaho na wa vhuṱali” u phaḓaladza zwiḽiwa zwa muya nga khandiso dzine ra dzi shumisa vhuḓinḓani hashu, kathihi na nyambo dzine ra dzi wana miṱanganoni na maguvhanganoni ashu.
Mukoma u a fulufhedzea kha mafhungo-ngoho a Bivhili na kha ndaela yawe ya u huwelela mafhungo maḓifha nahone ndi wa vhuṱali kha nḓila ine a ṱhogomela ngayo thundu dza Kristo kha ḽifhasi. (Mishumo 10:42) Yehova u khou fhaṱutshedza mushumo wa mukoma nga u ita uri hu vhe na nyengedzeo na ndugiselelo nnzhi dza zwiḽiwa zwa muya.—Yesaya 60:22; 65:13.
Yesu o vhea nnyi uri a kanzwe vhafunziwa vhawe nga lwa muya?
Mukoma u a fulufhedzea nahone ndi wa vhuṱali nga nḓila-ḓe?


text:
I Mavito Ya Vamani Lama Tsariweke “Ebukwini Ya Vutomi”?
Nhlamulo ya Bibele
‘Buku ya vutomi’ leyi nakambe yi vuriwaka “buku-nsongwa ya vutomi” kumbe “buku ya xitsundzuxo,” yi ni mavito ya vanhu lava nga ta kuma vutomi lebyi nga heriki. (Nhlavutelo 3:5; 20:12; Malakiya 3:16) Xikwembu hi xona xi tsalaka mavito wolawo hi ku ya hi vutshembeki bya munhu eka xona.
“Hi mpfhuka misava yi va kona,” Xikwembu xi hambeta xi hlayisa malandza ya xona yo tshembeka emianakanyweni ya xona onge hiloko xi tsala mavito ya wona ebukwini. (Nhlavutelo 17:8) Swi tikomba onge wanuna wo tshembeka Avele hi yena wo sungula ku tsariwa ebukwini ya vutomi. (Vaheveru 11:4) Hambiswiritano, a ko va ni nxaxamelo wa mavito hikuva buku ya vutomi yi kombisa leswaku Yehovha i Xikwembu xa rirhandzu lexi ‘tivaka lava nga va xona.’—2 Timotiya 2:19; 1 Yohane 4:8.
Xana mavito ma nga suriwa “ebukwini ya vutomi”?
Ina. Xikwembu xi vule leswi malunghana ni vanhu lava nga yingisiki va le Israyele wa khale: “Mani na mani la ndzi dyoheleke ndzi ta n’wi sula ebukwini ya mina.” (Eksoda 32:33) Loko hi hambeta hi tshembeka, mavito ya hina ma ta tshama ma tsariwile eka “buku-nsongwa ya vutomi.”—Nhlavutelo 20:12.
DYONDZA SWO TALA
XIHONDZO XO RINDZA
Xana Vutomi Bya Mina Byi Ni Xikongomelo?
Vanhu vo tala va anakanya leswaku mali ni ndhuma hi swona swo sungula evuton’wini, kambe ku ni swin’wana leswi tlulaka sweswo.
XALAMUKA!
“Mfumo Wa Wena A Wu Te”—Vuprofeta Bya Bibele Lebyi Pakanisaka, Xiyenge 8
I yini Mfumo lowu vanhu vo tala va wu khongelelaka naswona ku ta ka wona swi vula yini eka wena?


text:
TA RIVALA
Ta Lava Gangisanaka
Loko swi ta eka ku rhandzana, xana Bibele hi yona yo sungula leyi a wu ta ya eka yona leswaku u kuma xitsundzuxo kumbexana a yi ta va yo hetelela? Xiya ndlela leyi vutlhari bya yona bya khale byi pimanisiwaka ha yona ni mindzavisiso ya sweswinyana.
Indiya
Hi ku ya hi nkambisiso lowu endliweke hi 2014, wu kombisa leswaku vantshwa lava ringanaka 61 wa tiphesente lava nga exikarhi ka malembe ya 18 na 25 va tshemba leswaku ku endla timhaka ta masangu va nga si tekana “a ka ha ri mhaka yo biha le Indiya.” Dokodela wa le Mumbai u byele vatsari va phephahungu ra Hindustan Times leswaku hi ku ya hi vonelo rakwe “loko vantshwa va sungula ku rhandzana a swi vuli swona leswaku va va va ehlekete hi ku tekana. Ku nga khathariseki leswaku xikongomelo xa vona i ku endla timhaka ta masangu ntsena, ku rhandzana va nga tiyimiselanga kumbe ku tshama swin’we, va va va nga tiyimiselanga ku tekana.”
MHAKA YO ANAKANYISISA HA YONA: Xana vuvabyi lebyi tlulelaka hi ku endla timhaka ta masangu ni ntshikilelo swi fambisana ngopfu ni ku va vanhu va endla timhaka ta masangu va nga si tekana kumbe endzhaku ka loko va tekanile?—1 Vakorinto 6:18.
Denmark
Ku tshamela ku holova ni swirho swa ndyangu swi nga endla leswaku munhu a va ekhombyeni ro fa loko a ri emalembeni ya le xikarhi. Vakambisisi va le Yunivhesiti ya Copenhagen va landzelerise vanhu va kwalomu ka 10 000 lava nga emalembeni ya le xikarhi, va hete malembe yo tlula 11 va endla ndzavisiso naswona va kume leswaku vanhu lava holovaka ni swirho swa mindyangu ya vona hakanyingi va fa va ha ri vatsongo loko va pimanisiwa ni lava nga holoviki. Mutsari wa ndzavisiso wolowo u vula leswaku ku lulamisa swiphiqo ni timholovo ku katsa ni swilaveko swa vona “swi fanele swi tekeriwa enhlokweni leswaku vanhu va papalata ku fa va ha ri vatsongo.”
BIBELE YI RI: “Un’wana ni un’wana la hlwelaka ku vula marito yakwe u ni vutivi, naswona munhu la nga ni ku twisisa u ni moya wo rhula.”—Swivuriso 17:27.
United States
Hi ku ya hi nkambisiso wa sweswinyana lowu endliweke eka vanhu va 564 lava ha ku tekanaka eLouisiana, lava va tshamelaka ku hambana va tlhela va vuyelelana loko va nga si tekana, hakanyingi va hambana ku ringana nkarhi wo karhi ku nga si hela malembe ya ntlhanu va tekanile. Nakambe va tshamela ku holova naswona a va eneriseki hi vukati bya vona.
BIBELE YI RI: “Leswi Xikwembu xi swi paneke swin’we [evukatini], ku nga tshuki ku va ni munhu la swi hambanisaka.”—Matewu 19:6.
DYONDZA SWO TALA
XALAMUKA!
Xana Swi Hoxile Ku Endla Timhaka Ta Masangu U Nga Si Nghenela Vukati?
Twana leswi Bibele yi swi vulaka hi ku endla timhaka ta masangu u nga si nghenela vukati ni swi endlo swin’wana swa ku tikhoma ko biha hi tlhelo ra rimbewu.
U NGA VA NI NDYANGU LOWU TSAKEKE
Titshege Hi Xikwembu Leswaku U Va Ni Vukati Lebyi Tsakisaka
Ku tirhisa swivutiso swimbirhi swo olova swi nga ku pfuna leswaku u antswisa vukati bya wena.


text:
Xana Leswi Ndzi Rhandzaka Vavanuna-kulorhi Swi Vula Leswaku Ndzi Musodoma?
A swi tano!
Ntiyiso wa mhaka: Hakanyingi ku rhandza munhu wa rimbewu leri fanaka ni ra wena i nchumu lowu vaka kona wu tlhela wu hela.
Lisette, la nga ni malembe ya 16, na yena u tshame a rhandza nhwanyana un’wana. U ri: “
Eka tidyondzo ta mina ta ntivo-vutomi, ndzi dyondze leswaku emalembeni ya kondlo-a-ndzi-dyi, tihomoni ti cinca-cinca hi ku hatlisa. Ndzi anakanya leswaku loko vantshwa vo tala a va yi tiva kahle mimiri ya vona, a va ta swi twisisa leswaku ku rhandza munhu wa rimbewu leri fanaka ni ra wena i swa xinkarhana naswona a va nga ta tshikileleka va ehleketa leswaku i vasodoma.”
Kambe ku vuriwa yini loko rirhandzu leri u nga na rona hi munhu wa rimbewu leri fanaka ni ra wena ri nga heli? Xana Xikwembu xi ta va xi ri ni nsele loko xo byela munhu loyi a rhandzaka munhu un’wana wa rimbewu leri fanaka ni ra yena leswaku a papalata vusodoma?
Loko nhlamulo ya wena ku ri ina, u fanele u swi tiva leswaku vonelo rero ri sekeriwe eka langutelo leri hoxeke ra leswaku vanhu va fanele va endla hi ku ya hi ku navela ka vona ka rimbewu. Kambe Bibele yi xixima vanhu hi ku va khutaza leswaku va nga swi endli leswi ku navela ka vona ka rimbewu ku va kucetelaka ku swi endla.—Vakolosa 3:5.
Leswi Bibele yi swi vulaka swa twisiseka. Yi byela lava rhandzaka vanhu va rimbewu leri fanaka ni ra vona ni lava rhandzaka vanhu va rimbewu leri nga faniki ni ra vona leswaku va ‘
balekela vumbhisa.’ (1 Vakorinto 6:18) Ntiyiso wa mhaka hileswaku vanhu va timiliyoni lava rhandzaka vanhu va rimbewu leri fanaka ni ra vona lava lavaka ku hanya hi milawu ya Bibele, va tikarhatela ku tikhoma ku nga khathariseki miringo leyi va nga ha langutanaka na yona. Kutani lava rhandzaka vanhu va rimbewu leri fanaka ni ra vona va nga endla leswi fanaka loko hakunene va lava ku tsakisa Xikwembu.—Deteronoma 30:19.
DYONDZA SWO TALA
VANTSHWA
Vantshwa Va Vutisa, Vholumo 2
Mhaka ya xikolo, vuhungasi, tintangha, vatswari, ku kula, ndlela leyi u titwaka ha yona, vafana ni vanhwanyana swi katsiwile.


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Vakolosa 1:1-29
1 Mina Pawulo, muapostola wa Kreste Yesu hi ku rhandza+ ka Xikwembu, na Timotiya+ makwerhu,2 eka vakwetsimi ni vamakwerhu vo tshembeka evun’weni+ na Kreste lava nga eKolosa:Onge mi nga va ni musa lowu nga faneriwiki ni ku rhula loku humaka eka Xikwembu Tata+ wa hina.3 Hi nkhensa+ Xikwembu Tata wa Hosi ya hina Yesu Kreste minkarhi hinkwayo loko hi mi khongelela,+4 tanihi leswi hi tweke hi ta ripfumelo ra n’wina mayelana na Kreste Yesu ni rirhandzu leri mi rhandzaka vakwetsimi+ hinkwavo ha rona5 hikwalaho ka ntshembo+ lowu mi vekeriweke wona ematilweni.+ Ntshembo lowu mi tweke ha wona emahlweni hi ku vuriwa ka ntiyiso wa mahungu+ wolawo lamanene6 lama titiseke eka n’wina, tanihi leswi ma vekaka mihandzu+ naswona ma andzaka+ emisaveni+ hinkwayo hilaha ma endlaka hakona ni le xikarhi ka n’wina, ku sukela esikwini leri mi tweke ni ku wu tiva hi ku kongoma musa lowu nga faneriwiki+ wa Xikwembu hi ntiyiso.+7 Sweswo hi leswi mi swi dyondzeke eka Epafrasi+ hlonga-kulorhi leri rhandzekaka, leri nga mutirheli wo tshembeka wa Kreste ematshan’weni ya hina,8 leri nakambe ri hi paluxeleke rirhandzu+ ra n’wina hi ndlela ya moya.9 Hi yona mhaka leyi hina, ku sukela esikwini leri hi tweke ha rona, hi nga tshikangiki ku mi khongelela+ ni ku kombela leswaku mi tala vutivi+ lebyi kongomeke bya ku rhandza ka xona hi vutlhari+ hinkwabyo ni ku twisisa+ ka moya,10 leswaku mi famba hi mukhuva lowu fanelaka+ eka Yehovha+ leswaku mi n’wi tsakisa hi ku helela mi ri karhi mi veka mihandzu entirhweni+ wun’wana ni wun’wana lowunene ni ku kula eku tiveni ka Xikwembu hi ku kongoma,+11 mi endliwa lava nga ni matimba hi matimba hinkwawo hi ku ya hi matimba+ yakwe lama vangamaka leswaku mi tiyisela+ hi ku helela ni ku va ni mbilu yo leha hi ntsako,12 mi nkhensa Tatana loyi a mi endleke mi faneleka ku hlanganyela eka ndzhaka+ ya vakwetsimi+ eku vonakaleni.+13 U hi kutsule eka vulawuri+ bya munyama kutani a hi hundzisela+ emfun’weni+ wa N’wana wa yena loyi a n’wi rhandzaka,+14 loyi ha yena hi kumaka ku ntshunxiwa hi nkutsulo, ku rivaleriwa ka swidyoho+ swa hina.15 I xifaniso+ xa Xikwembu lexi nga vonakiki,+ mativula+ ya ntumbuluko hinkwawo;16 hikuva ha yena+ swilo hinkwaswo swi tumbuluxiwile ematilweni ni le henhla ka misava, swilo leswi vonakaka ni swilo leswi nga vonakiki, ku nga khathariseki leswaku i swiluvelo kumbe vuhosi kumbe tihulumendhe kumbe vulawuri.+ Swilo leswin’wana hinkwaswo swi tumbuluxiwe ha yena+ naswona swi tumbuluxeriwe yena.17 Nakambe, u le mahlweni ka swilo+ swin’wana hinkwaswo naswona swilo swin’wana hinkwaswo swi endliwe swi va kona+ hikwalaho ka yena,18 naswona i nhloko ya miri, vandlha.+ Yena i masungulo, mativula eka lava feke,+ leswaku a va lowo sungula+ eka swilo hinkwaswo;19 hikuva Xikwembu xi vone swi ri swinene leswaku ku tala+ hinkwako ku tshama eka yena,20 ni leswaku ha yena xi tlhela xi vuyelelanisa+ swilo+ swin’wana hinkwaswo hi ku endla ku rhula+ hi ngati+ leyi a yi halateke emhandzini+ ya nxaniso, ku nga khathariseki leswaku i swilo leswi nga ehenhla ka misava kumbe swilo leswi nga ematilweni.21 Hakunene, n’wina lava khale a mi hambanisiwile+ naswona mi ri valala hikwalaho ka leswi mianakanyo ya n’wina a yi ri emintirhweni leyi hombolokeke,+22 sweswi xi tlhele xi vuyelelana+ na n’wina hi miri wa nyama wa yoloye hi rifu+ rakwe, leswaku xi mi vonakarisa mi ri lava kwetsimaka ni lava nga solekiki+ ni ku pfumala xihehlo+ xihi ni xihi emahlweni ka xona,23 ina, ntsena loko mi tshama eripfumelweni,+ mi simekiwa emasungulweni+ ni ku tserhama+ naswona mi nga kendlusiwi eka ntshembo wa mahungu wolawo lamanene lawa mi ma tweke,+ lawa ma chumayeriweke+ eka ntumbuluko+ hinkwawo lowu nga ehansi ka tilo. Mina Pawulo ndzi ve mutirheli+ wa mahungu lawa lamanene.24 Sweswi ndza tsaka eku xanisekeni ka mina hikwalaho ka n’wina,+ kutani mina, etlhelweni ra mina, ndza tatisa leswi pfumalekaka emahlomulweni+ ya Kreste enyameni ya mina hikwalaho ka miri wakwe, ku nga vandlha.+25 Ndzi ve mutirheli+ wa vandlha leri hi ku landza vulanguteri+ lebyi humaka eka Xikwembu lebyi ndzi nyikiweke byona leswaku ku ta vuyeriwa n’wina, mi ta chumayela rito ra Xikwembu hi ku hetiseka,26 xihundla xo kwetsima+ lexi a xi fihliwile ku sukela eka mafambiselo ya swilo+ lama hundzeke ni ku sukela eka switukulwana leswi hundzeke. Kambe sweswi xi kombisiwe+ vakwetsimi va xona,27 lava Xikwembu xi rhandzeke ku va tivisa leswi rifuwo+ ro vangama ra xihundla lexi xo kwetsima+ exikarhi ka matiko ri nga swona. I Kreste+ evun’weni na n’wina, ntshembo wa ku vangama+ ka yena.28 Hi yena loyi hi n’wi twarisaka erivaleni,+ hi tsundzuxa munhu un’wana ni un’wana ni ku dyondzisa munhu un’wana ni un’wana evutlharini+ hinkwabyo, leswaku hi vonakarisa munhu un’wana ni un’wana a hetisekile+ evun’weni na Kreste.29 Hikwalaho ka leswi ndzi tirha hi matimba hakunene, ndzi tikarhata+ hi ku landza matirhelo+ ya yena naswona matirhelo lawa ma tirha eka mina hi matimba.+


text:
NGUDO 14
Ndi Zwikolo Zwifhio Zwo Dzudzanyelwaho Vhavulanḓila?
Vhugudisi ha lwa ṱaḓulu ndi ha ndeme kha Ṱhanzi dza Yehova. Hu na zwikolo zwo khetheaho zwo dzudzanyelwaho vhane vha kumedzela tshoṱhe tshifhinga tshavho kha mushumo wa u huwelela nga ha Muvhuso u itela uri vha ‘khunyeledze vhuḓinḓa havho.’—2 Timotheo 4:5.
Tshikolo tsha Tshumelo ya Vhuvulanḓila: Musi muthu o no fhedza ṅwaha tshumeloni ya vhuvulanḓila ha tshifhinga tshoṱhe, a nga ṅwalisela u ya tshikoloni tsha maḓuvha a rathi tshine tsha farelwa Holoni ya Muvhuso ya tsini na hune a dzula hone. Ndivho yatsho ndi u thusa muvulanḓila uri a sendele tsini na Yehova, a bvelele vhukuma kha masia oṱhe a vhuḓinḓa nahone a bvele phanḓa a tshi shuma nga u fulufhedzea.
Tshikolo tsha Vhahuweleli vha Muvhuso. Hetshi tshikolo tsha miṅwedzi mivhili tsho itelwa u gudisa vhavulanḓila vha re na tshenzhelo vho ḓiimiselaho u bva mahayani avho vha ya u shuma hune vha ṱoḓea hone. Zwi re zwone ndi uri vha ri “Ndi nṋe, nthume,” vha tshi edzisa Muhuweleli muhulwane vhukuma we a shuma kha ḽifhasi, Yesu Kristo. (Yesaya 6:8; Yohane 7:29) U pfulutshela kule na hayani zwi nga ṱoḓa u ḓowelana na matshilele a leluwaho. Mvelele, mutsho na zwiḽiwa zwi nga vha zwo fhambana tshoṱhe na zwe ra zwi ḓowela. Zwi nga kha ḓi ṱoḓea uri muthu a gude luṅwe luambo. Hetshi tshikolo tshi thusa vhahashu vha siho mbinganoni vha tshinnani na vha tshisadzini na vhavhingani, vha re miṅwahani ya 23 na 65, uri vha ṱahulele pfaneleo dza muya dzine vha ḓo dzi ṱoḓa mushumoni wavho na vhukoni vhune ha ḓo ita uri vha kone u shumiswa nga vhuḓalo nga Yehova na ndangulo yawe.
Tshikolo tsha Bivhili tsha Watchtower tsha Gilead. Nga Luheberu ipfi “Gilead” ḽi amba “Vhuṱanzi vhunzhi.” U bva nga 1943 musi hu tshi tikwa tshenetshi tshikolo tsha Gilead, vharumiwa vho gudiswaho vha fhiraho 8 000 vhe vha rumelwa uri vha ṋee vhuṱanzi “u swika magumoni a ḽifhasi” vho bvelela vhukuma. (Mishumo 13:47) Musi vharumiwa vha tshi thoma u swika ngei Peru, ho vha hu si na zwivhidzo kha ḽeneḽo shango. Zwino hu na zwi fhiraho 1 000. Musi vharumiwa vhashu vha tshi thoma u shuma ngei Dzhapani, ho vha hu na Ṱhanzi dzi re fhasi ha fumi. Zwino hu na dzi fhiraho 200 000. Khoso ya miṅwedzi miṱanu Gilead i katela u guda Ipfi ḽa Mudzimu nga vhuḓalo. Vhavulanḓila vho khetheaho kana vharumiwa vha re tsimuni, vha re ofisini dza davhi, kana mushumoni wa ḽiisela vha a rambiwa uri vha ye kha tshenetshi tshikolo, u itela uri vha wane vhugudisi vhune ha ḓo thusa u vha khwaṱhisa kha u ita mushumo wa shango ḽoṱhe.
Ndi ifhio ndivho ya Tshikolo tsha Tshumelo ya Vhuvulanḓila?
Tshikolo tsha Vhahuweleli vha Muvhuso tsho itelwa vhafhio?


text:
Forum:HI
HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI HI — Preceding unsigned comment added by 50.182.8.254 (talk • contribs)


text:
Bibele Eka Web Site Leyi | VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Genesa 39:1-23
39 Loko ku ri Yosefa, u rhelerisiwe aEgipta,+ kutani Potifaro,+ mutirhi wa le hubyeni ya Faro, murhangeri wa varindzi wa Muegipta, a n’wi xava evokweni ra Vaiximayele+ lava nga n’wi rhelerisela kwalaho.2 Kambe Yehovha a va na Yosefa, lerova a va munhu+ la humelelaka naswona a va wa le henhla endlwini ya n’wini wakwe wa Muegipta.3 N’wini wa yena a swi vona leswaku Yehovha a a ri na yena nileswaku hinkwaswo leswi a a swi endla, Yehovha a a swi humelerisa evokweni ra yena.4 Yosefa a hambeta a kuma ku tsakeriwa ematihlweni ya n’wini wakwe naswona a hamba a n’wi tirhela, lerova a n’wi veka a lawula yindlu+ ya yena, ni hinkwaswo leswi a swi ri swa yena a swi nyiketa evokweni rakwe.5 Ku sukela loko a vekiwile ku lawula yindlu ya yena ni ku langutela hinkwaswo leswi a swi ri swa yena, Yehovha a hambeta a katekisa yindlu ya Muegipta hikwalaho ka Yosefa, naswona mikateko ya Yehovha yi va eka hinkwaswo leswi a a ri na swona endlwini ni le masin’wini.+6 Hinkwaswo leswi a swi ri swa yena a hetelela hi ku swi siya evokweni+ ra Yosefa; a a nga swi tivi leswi a a ri na swona handle ka xinkwa lexi a a xi dya. Ku tlula kwalaho, Yosefa a kula a ri ni xivumbeko xo saseka naswona a languteka a sasekile.7 Endzhaku ka swilo leswi nsati wa n’wini wa yena a tlakusela mahlo+ eka Yosefa a ku: “Etlela na mina.”+8 Kambe a a tshamela ku ala,+ a byela nsati wa n’wini wa yena a ku: “N’wini wanga a nga swi tivi leswi ndzi nga na swona endlwini, naswona hinkwaswo leswi a nga na swona u swi veke evokweni+ ra mina.9 A nga kona lonkulu ku ndzi tlula endlwini leyi, naswona a nga ndzi alelanga nchumu handle ka wena ntsena, hikuva u nsati+ wa yena. Kutani ndzi nga byi endlisa ku yini vubihi lebyi lebyikulu ndzi dyohela Xikwembu+ hakunene?”10 Kutani loko a vulavule na Yosefa siku ni siku leswaku a etlela na yena, a tshama na yena,+ a nga n’wi yingisanga.11 Kambe esikwini leri ku fana ni masiku man’wana, a nghena endlwini yakwe ku ya endla ntirho wakwe, naswona a ku nga ri na munhu wa vanhu va yindlu loyi a a ri endlwini.+12 Kutani nsati wa n’wini wa yena a n’wi khoma hi nguvu+ ya yena, a ku: “Etlela na mina!”+ Kambe yena a siya nguvu ya yena evokweni rakwe a baleka a humela ehandle.+13 Loko a vona leswaku u siye nguvu yakwe evokweni ra yena a balekela ehandle,14 a huwelela vanhu va yindlu a ku eka vona: “Vonani! U hi tisele munhu, Muheveru, leswaku a ta hi endla xihlekiso. U tile a lava ku etlela na mina, kambe ndzi huwelela hi rito lerikulu.+15 Loko a ndzi twa ndzi tlakusa rito ra mina ndzi huwelela, a siya nguvu ya yena etlhelo ka mina a baleka a humela ehandle.”16 Endzhaku ka sweswo a hlayisa nguvu ya Yosefa etlhelo kakwe ku fikela loko n’wini wakwe a vuya endlwini+ yakwe.17 Kutani a vulavula na yena hi marito lawa, a ku: “Nandza wa Muheveru loyi u hi tiseleke yena u tile a ta ndzi endla xihlekiso.18 Kambe kuteloko ndzi tlakusa rito ndzi huwelela, a siya nguvu ya yena etlhelo ka mina a baleka a humela ehandle.”+19 Vuyelo byi ve leswaku loko n’wini wakwe a twa marito ya nsati wakwe lawa a n’wi byeleke wona a ku: “Nandza wa wena u ndzi endle leswi ni leswi,” hiloko a hlundzuka ngopfu.+20 Kutani n’wini wa Yosefa a n’wi teka a n’wi nyiketa endlwini ya khotso, endhawini leyi vakhotsiwa va hosi a va pfaleriwa eka yona, a tshama kwalaho, endlwini+ ya khotso.21 Hambiswiritano, Yehovha a hambeta a va na Yosefa naswona a n’wi engetela musa wa rirhandzu ni ku endla leswaku a kuma ku tsakeriwa ematihlweni ya mulanguteri lonkulu wa yindlu+ ya khotso.22 Kutani mulanguteri lonkulu wa yindlu ya khotso a nyikela vakhotsiwa hinkwavo lava a va ri endlwini ya khotso evokweni ra Yosefa; hinkwaswo leswi a va swi endla hi yena loyi a a lerisa leswaku swi endliwa.+23 Mulanguteri wa yindlu ya khotso a a nga ha languteli nchumu, hikuva Yehovha a a ri na Yosefa ni leswi a a swi endla, Yehovha a a endla leswaku swi humelela.+


text:
Ni Songo Tendela Tshithu Naho Tshi Tshini Tshi Tshi Ni Sendedza Kule Na Yehova
“Ambani ṋamusi ni bule ane na funa u mu shumela.”—YOSH. 24:15.
1-3. (a) Ndi ngani Yoshua e tsumbo yavhuḓi ya muthu we a ita phetho dzavhuḓi vhutshiloni? (b) Ri fanela u humbula mini musi ri tshi ita phetho?
ZWINE ra zwi khetha ndi zwa ndeme vhukuma. Zwi ri thusa u ita phetho dzine ra ḓo dzi tevhedza vhutshiloni. Sa tsumbo: Humbulani nga ha muthu ane a khou tshimbila badani ine ya fhandekana ya vha nḓila mbili. Onoyo muthu u ḓo khetha nḓila ifhio? Arali a tshi ḓivha hune a khou ya hone, u ḓo khetha nḓila ine ya ḓo ita uri a ṱavhanye u swika, nṱhani ha u dzhia ine ya mona.
2 Bivhili i na tsumbo nnzhi dza vhathu vhe vha sedzana na vhuimo ho raloho. Sa tsumbo, Kaini o vha a tshi nga dzhia phetho ya uri a tendele tsinyuwo kana a i lange. (Gen. 4:6, 7) Yoshua o vha o fanela u khetha arali a tshi ḓo shumela Mudzimu wa ngoho kana midzimu ya mazwifhi. (Yosh. 24:15) Yoshua o vha e na tshipikwa tsha u dzula tsini na Yehova, ndi ngazwo o khetha nḓila ine ya ḓo ita uri zwi konadzee. Kaini o vha e si na tshipikwa tsho raloho, nahone o khetha nḓila ye ya mu sendedza kule na Yehova.
3 Nga zwiṅwe zwifhinga, ri nga fanela u ita phetho ya ndeme u itela uri ri kone u dzula nḓilani yo teaho. A ro ngo fanela u hangwa uri zwine ra zwi khetha zwi nga rendisa Yehova kana zwa ri sendedza kule nae. (Vhalani Vha-Heberu 3:12.) Kha ino thero na i tevhelaho, ri ḓo haseledza nga ha masia a sumbe vhutshiloni ane ra fanela u a ṱhogomela uri a si ri sendedze kule na Yehova.
MUSHUMO WA U ḒITSHIDZA
4. Ndi ngani u vha na mushumo wa u ḓitshidza zwi zwa ndeme?
4 Vhakriste vha fanela u shuma u itela u ṱhogomela vhone vhaṋe na miṱa yavho. Bivhili i ri muthu a sa ṱoḓi u ṱhogomela miraḓo ya muṱa wawe, ndi muvhi u fhira muthu a si na lutendo. (2 Vha-Thes. 3:10; 1 Tim. 5:8) Zwi tou vha khagala uri ndi zwa ndeme u vha na mushumo wa u ḓitshidza. Fhedzi arali ni sa ṱhogomeli, mushumo waṋu u nga ni sendedza kule na Yehova. Nga nḓila-ḓe?
5. Ndi mini zwine ra fanela u zwi humbula musi ri sa athu ṱanganedza mushumo?
5 Khamusi ni nga vha ni tshi khou ṱoḓa mushumo. Arali ni tshi dzula fhethu hune mishumo ya si wanale nga hu leluwaho, ni nga kha ḓi lingea u ṱanganedza mushumo muṅwe na muṅwe une na u wana. Fhedzi hu pfi mini arali wonoyo mushumo u tshi lwisana na zwilinganyo zwi re Bivhilini? Ni ḓo ita mini arali wonoyo mushumo u tshi ḓo ni dzhiela tshifhinga tshine na tshi fhedza na tshivhidzo kana na muṱa waṋu? Naa ni fanela u u ṱanganedza, ni tshi humbula uri ndi khwine u vha na mushumo nṱhani ha u sa shuma? Ni songo hangwa uri u khetha nḓila i songo teaho zwi nga ita uri ni pambutshele kule na Yehova. (Vha-Heb. 2:1) Hu sa londwi uri ni kha ḓi ṱoḓa mushumo, kana ni khou ṱoḓa u tshintsha une na vha nawo zwino, ni nga ita hani phetho dza vhuṱali?
6, 7. (a) Ndi zwifhio zwipikwa zwine muthu a nga vha nazwo malugana na mushumo wa u ḓitshidza? (b) Ndi tshifhio tshipikwa tshine tsha nga ni sendzedza tsini na Yehova, nahone ndi ngani?
6 Zwine na zwi khetha zwi ḓo ḓitika nga uri ni ṱoḓa u ita mini nga vhutshilo haṋu. Ḓivhudziseni uri, ‘Ndi ṱoḓa u swikelela mini kha mushumo wanga?’ Arali ni tshi dzhia mushumo wa u ḓitshidza sa une wa ḓo ni thusa u ḓiṱhogomela na vha muṱa waṋu uri ni bvele phanḓa ni tshi shumela Yehova, Yehova u ḓo fhaṱutshedza vhuḓidini haṋu. (Mat. 6:33) Yehova u ḓo ni thusa arali na xelelwa nga mushumo, kana arali zwiimo zwa ekonomi zwa shanduka. (Yes. 59:1) U “a ḓivha u ponyokisa milingoni vhathu vhane vha ḓikumedza khae.”—2 Pet. 2:9.
7 Kha ḽiṅwe sia, hu pfi mini arali tshipikwa tshaṋu hu u ṱoḓa u pfuma? Khamusi ni ḓo bvelela. Naho na nga bvelela, ni fanela u humbula uri lwonolwo lupfumo lu nga ni dzhenisa milingoni. (Vhalani 1 Timotheo 6:9, 10.) U livhisa ṱhogomelo nga maanḓa kha lupfumo zwi nga ita uri ni ḓiwane no no sendela kule na Yehova.
8, 9. Ndi mini zwine vhabebi vha fanela u zwi humbula musi zwi tshi ḓa kha mavhonele avho nga ha mushumo wa u ḓitshidza? Ṱalutshedzani.
8 Arali ni mubebi, humbulani nga ha nḓila ine tsumbo yaṋu ya kwama ngayo vhana vhaṋu. Naa vha a zwi ḓivha uri ndi mini zwi re zwa ndeme nga maanḓa kha inwi—ndi mushumo waṋu wa u ḓitshidza kana ndi vhushaka haṋu na Yehova? Arali u vha na vhuimo ha nṱha, bvumo, na lupfumo zwi tshi ḓa u thoma vhutshiloni haṋu, na vhone vha nga kha ḓi tevhedza ḽeneḽo buḓo ḽivhi vhutshiloni havho. Zwenezwo zwi nga ita uri vha si tsha ni ṱhonifha. Muṅwe muswa wa Mukriste o ri: “Ndi a zwi ḓivha uri kha khotsi anga, mushumo wavho ndi wone une wa ḓa u thoma vhutshiloni havho. Mathomoni zwo vha zwi tshi vhonala u nga vha shuma nga maanḓa u itela uri muṱa wa hashu u vhe na zwa khwine-khwine. Vho vha vha tshi ṱoḓa uri ri songo ṱahelelwa nga tshithu. Fhedzi, zwino zwithu zwo no shanduka. Vha dzula vha tshi khou shuma, nahone vha renga zwithu zwa vhunzhili-nzhili zwine zwa si vhe zwa ndeme muṱani. Nga nṱhani ha zwenezwo, muṱa wa hashu u ḓivhelwa u vha na tshelede nnzhi, hu si u ṱuṱuwedza vhaṅwe u shumela Yehova. Zwo vha zwi tshi ḓo ntakadza u vhona khotsi anga vha tshi ita vhuḓidini ha uri muṱa wa hashu u vhe na vhushaka ha tsini na Yehova, nṱhani ha u vha na tshelede nnzhi.”
9 Vhabebi, itani vhungoho ha u sa tendela mushumo wa u ḓitshidza u tshi ni sendedza kule na Yehova. Ivhani tsumbo yavhuḓi kha vhana vha vhoiwe. Vha sumbedzeni uri ni fulufhela tshoṱhe uri u vha na vhushaka ha tsini na Yehova ndi zwone zwa ndeme u fhira tshelede kana zwithu zwi vhonalaho.—Mat. 5:3.
10. Ndi mini zwine muswa a fanela u zwi humbula musi a tshi khetha mushumo une a ḓo u gudela?
10 Arali ni muswa ane a khou humbula nga ha mushumo une na ḓo u ita musi no no aluwa, ni nga ita hani phetho yavhuḓi? Samusi zwo no haseledzwa, zwine na zwi khetha zwi ḓo thewa kha nḓila ine na ṱoḓa u shumisa vhutshilo haṋu ngayo. Naa mushumo une na khou ṱoḓa u u gudela u ḓo ni thusa u tovhola Muvhuso wa Mudzimu nga vhuḓalo, kana u ḓo ni sendedza kule na Yehova? (2 Tim. 4:10) Naa tshipikwa tshaṋu ndi u edzisa matshilele a vhathu vha shango vhane vha takala fhedzi musi vhe na tshelede nnzhi? Kana ni ḓo khetha u edzisa Davida we a vha a tshi fulufhela tshoṱhe Yehova? O ri: “Tshee nda bebwa nda vhuya nda kalaha, a thi athu u vhona muvhuya ó laṱiwa, a tho ngo vhona vhana vhawe vhó tshinyala.” (Ps. 37:25) Zwi a fana na u khetha nḓila ine na ḓo fara yone. Ni songo hangwa uri iṅwe nḓila i ḓo ni sendedza kule-kule na Yehova ngeno iṅwe i tshi ḓo ni livhisa vhutshiloni ha khwine-khwine. (Vhalani Mirero 10:22; Maleaxi 3:10.) Ni ḓo khetha ifhio? *
U ḒIMVUMVUSA
11. Bivhili i ri funza mini nga ha u ḓitakadza na u ḓimvumvusa, fhedzi ri fanela u humbula mini?
11 Bivhili a i ambi uri u ḓitakadza na u ḓimvumvusa zwo khakhea. Paulo o ṅwalela Timotheo a ri: “U ḓowedza muvhili hu vhuyedza zwiṱuku.” (1 Tim. 4:8) Bivhili i dovha ya amba uri “u sea hu na tshifhinga tshaho,” na “u tshina hu na tshifhinga tshaho,” nahone i ri ṱuṱuwedza uri ri ḓiṋee tshifhinga tsha u awela. (Muh. 3:4; 4:6) Naho zwo ralo, arali ni sa ṱhogomeli, u ḓitakadza na u ḓimvumvusa zwi nga ni sendedza kule na Yehova. Nga nḓila-ḓe? Khombo i anzela u vhangwa nga zwithu zwivhili—mufuda wa u ḓimvumvusa une na u khetha, na tshifhinga tshine na tshi fhedza ni tshi khou ḓimvumvusa.
12. Ndi mini zwine na fanela u zwi humbula musi ni tshi khetha u ḓitakadza na u ḓimvumvusa?
12 Tsha u thoma, kha ri humbule nga ha mufuda wa u ḓitakadza na u ḓimvumvusa une ra u khetha. Zwi a konadzea u ḓimvumvusa na u ḓitakadza nga zwithu zwi vhuyedzaho. Naho zwo ralo, mifuda minzhi ya u ḓitakadza i ṱuṱuwedza zwithu zwine Mudzimu a zwi vhenga, zwi ngaho vhuvemu, u shumisa mimuya mivhi na u ḓifara luvhi nga zwa vhudzekani. Nga zwenezwo, ni fanela u ṱolisisa nga vhuronwane zwine na ḓitakadza na u ḓimvumvusa ngazwo. Zwi ni kwama nga nḓila-ḓe? Naa zwi ni ṱuṱuwedza uri ni vhe na vhuvemu, ni ṱaṱisane na vhaṅwe kana uri ni fhisetshele lushaka? (Mir. 3:31) Naa zwi ni ḽela tshelede nnzhi? Naa zwi nga khukhulisa vhaṅwe? (Vha-Roma 14:21) U ḓitakadza na u ḓimvumvusa hune na hu khetha hu ita uri ni vhe na khonani dza mufuda-ḓe? (Mir. 13:20) Naa u ḓitakadza haṋu hu a ni sudzulusela u vha na lutamo lwa u ita zwo khakheaho?—Yak. 1:14, 15.
13, 14. Ndi mini zwine na fanela u zwi humbula malugana na tshifhinga tshine na tshi fhedza ni tshi khou ḓimvumvusa?
13 Dovhani ni humbule nga ha tshifhinga tshine na tshi fhedza ni tshi khou ḓitakadza na u ḓimvumvusa. Ḓivhudziseni uri, ‘Naa ndi fhedza tshifhinga tshinzhi-tshinzhi ndi tshi khou ḓimvumvusa lune nda fheleledza ndi si tsha kona u ya tsimuni na miṱanganoni?’ Arali na khetha u fhedza tshifhinga tshinzhi kha u ḓitakadza na u ḓimvumvusa, ni ḓo wana zwi sa ni takadzi nga nḓila ye na vha no i lavhelela. Zwi re zwone ndi uri vhane vha si fhedze tshifhinga tshinzhi nga maanḓa kha u ḓimvumvusa vha a takalela nga maanḓa zwine vha zwi ita. Ndi ngani? Ndi nga nṱhani ha uri vha thoma nga u ita “zwithu zwa ndeme vhukuma,” ngauralo musi vha tshi ḓimvumvusa a vha ḓipfi vhe na mulandu.—Vhalani Vha-Filipi 1:10, 11.
14 Naho u fhedza tshifhinga tshinzhi kha u ḓitakadza zwi tshi nga vhonala zwi tshi kunga, u ita zwenezwo zwi nga ri sendedza kule na Yehova. Wahashu wa tshisadzini a re na miṅwaha ya 20 ane a pfi Kim o tshenzhela zwenezwo. O ri: “Ndo vha ndi tshi dzula ndi dziphathini. Mafhelo a vhege maṅwe na maṅwe ho vha hu tshi vha na phathi, u thoma nga Ḽavhuṱanu, Mugivhela na nga Swondaha. Naho zwo ralo, zwino ndi vho zwi ḓivha uri hu na zwithu zwinzhi zwa ndeme zwine muthu a nga zwi ita. Sa tsumbo, samusi ndi muvulanḓila, ndi vuwa nga awara ya vhurathi nga matsheloni u itela u ya tshumeloni ya tsimu. Zwenezwo zwi amba uri a zwi pfali uri ndi vhuye hayani nga maḓautsha ndi tshi khou bva u ḓimvumvusa. Ndi a zwi ḓivha uri u ḓimvumvusa a zwo ngo khakhea, fhedzi zwi nga thithisa vhukuma. A zwo ngo fanela u ḓa u thoma vhutshiloni hashu.”
15. Vhabebi vha nga thusa hani vhana vhavho uri vha ḓitakadze nga zwithu zwine zwa ḓo vha homolosa?
15 Vhabebi vha na vhuḓifhinduleli ha u ṱhogomela ṱhoḓea dzavho dza lwa ṋama, dza lwa muya, na dza maḓipfele, u katela na dza vhana vhavho. Zwenezwo zwi katela u vha na zwifhinga zwa u ḓihomolosa. Arali ni mubebi, ni songo humbula uri u ḓitakadza ha mifuda yoṱhe ho khakhea. Musi ni tshi ita nga u ralo, ni fanela u dovha na ṱhogomela uri ni si tevhedze maitele a sa ṱanganedzei. (1 Vha-Kor. 5:6) Arali na zwi humbula hu tshee nga phanḓa, ni ḓo kona u khetha u ḓimvumvusa ho teaho, hune ha ḓo homolosa muṱa waṋu zwa vhukuma. * Nga yeneyo nḓila, inwi na vhana vhaṋu ni ḓo kona u khetha nḓila ine ya ḓo ni sendedza tsini na Yehova.
VHUSHAKA HA MUṰA
16, 17. Ndi vhuimo vhufhio vhune ha pfisa vhabebi vhuṱungu vhuhulu, nahone ri zwi ḓivha hani uri Yehova u a pfesesa vhuṱungu vhune vha khou vhu pfa?
16 Mbofho i re hone vhukati ha mubebi na ṅwana yo khwaṱha vhukuma. Yehova o amba uri u funa vhathu vhawe nga nḓila i fanaho na ine mme a funa ngayo vhana vhawe. (Yes. 49:15) Nga zwenezwo, ndi zwa nzulele uri muthu a pfe vhuṱungu vhuhulu musi muraḓo wa muṱa u tshi litsha u shumela Yehova. Muṅwe wahashu wa tshisadzini we ṅwananyana wawe a bviswa tshivhidzoni o ri: “Ndo pfa vhuṱungu vhuhulu nahone nda ḓivhudzisa uri ndi ngani o ṱutshela Yehova? Ndo vha ndi tshi ḓivhona mulandu.”
17 Yehova u a pfesesa uri ni khou pfa vhuṱungu. Na ene o pfa vhuṱungu ‘mbilu yawe ya sinyuwa’ musi Adamu murwa wawe wa u thoma wa kha ḽifhasi a tshi mu shandukela, na nga murahu musi a tshi shandukelwa nga vhathu vhe vha tshila nga phanḓa ha Maḓi Mahulu. (Gen. 6:5, 6) Vhathu vha sa athu vhuya vha sedzana na vhuimo ho raloho, vha nga kha ḓi konḓelwa u pfesesa nḓila ine zwa vhavha ngayo. Fhedzi, zwi ḓo vha zwo khakhea u tendela vhuḓifari vhu si havhuḓi ha muraḓo wa muṱa we a bviswa tshivhidzoni vhu tshi ni sendedza kule na Yehova. Nga zwenezwo, ni nga kona hani u konḓelela vhuṱungu vhuhulu vhune muthu a vhu pfa musi muraḓo wa muṱa u tshi litsha u shumela Yehova?
18. Ndi ngani vhabebi vha songo fanela u ḓivhona mulandu musi ṅwana wavho a tshi litsha u shumela Yehova?
18 Ni songo ḓivhona mulandu nga zwe zwa itea. Yehova u ṱoḓa vhathu vha tshi ḓikhethela zwine vha ṱoḓa u zwi ita, nahone mushumeli wawe muṅwe na muṅwe o ḓiṋekedzaho a lovhedzwa, u na vhuḓifhinduleli ha u “hwala muhwalo wawe.” (Vha-Gal. 6:5) Yehova ha ni vhoni mulandu, fhedzi u vhona mulandu muthu we a ita tshenetsho tshivhi. (Hesek. 18:20) Nahone ni songo vhona mulandu vhaṅwe vhathu. Ṱhonifhani ndugiselelo ya Yehova ya u laya vhathu vhawe. Ilwani na Diabolo, ni songo lwa na vhahulwane vhane vha khou lingedza u tsireledza tshivhidzo.—1 Pet. 5:8, 9.
19, 20. (a) Ndi mini zwine vhabebi vha re na vhana vho bviswaho tshivhidzoni vha nga zwi ita u itela u konḓelela vhuṱungu? (b) Ndi fulufhelo ḽifhio ḽine vhenevho vhabebi vha vha naḽo?
19 Kha ḽiṅwe sia, arali na khetha u sinyutshela Yehova nga nṱhani ha zwe zwa itea kha ṅwana waṋu, ni ḓo ḓisendedza kule nae. Vhukuma, muraḓo wa muṱa waṋu u fanela u zwi vhona uri no ḓiimisela u funa Yehova u fhira nḓila ine na funa muṱa waṋu ngayo. Nga zwenezwo, u itela uri ni kone u konḓelela vhuṱungu honoho, itani vhuḓidini ha u dzula ni na vhushaka na Yehova. Ni songo sendela kule na vhahaṋu vha tshinnani na vha tshisadzini vha Vhakriste. (Mir. 18:1) Rabelani Yehova ni mu vhudze nga u fulufhedzea nḓila ine na ḓipfa ngayo. (Ps. 62:7, 8) Ni songo ḓiṋea tshiitisi tsha u davhidzana na shaka ḽaṋu ḽo bviswaho tshivhidzoni, sa tsumbo, khamusi nga e-mail. (1 Vha-Kor. 5:11) Dzulani no farakanea tshumeloni ya Mudzimu. (1 Vha-Kor. 15:58) Wahashu wa tshisadzini we a bulwa mathomoni o ri: “Ndi a zwi ḓivha uri ndi fanela u dzula ndo farakanea tshumeloni ya Yehova, na u dzula ndo khwaṱha muyani u itela uri musi ṅwananyana wanga a tshi vhuyelela ndanguloni, ndi kone u mu thusa.”
20 Bivhili i ri lufuno lu “fulufhela zwoṱhe.” (1 Vha-Kor. 13:4, 7) A zwo ngo khakhea u vha na fulufhelo ḽa uri u ḓo vhuyelela kha Yehova. Ṅwaha muṅwe na muṅwe, vhaitazwivhi vhanzhi vha a rembuluwa vha vhuyelela ndanguloni ya Yehova. Yehova ha vha sinyutsheli musi vho no rembuluwa. Nṱhani hazwo u vha sumbedza “vhulenda” a vha hangwela.—Ps. 86:5.
ITANI PHETHO DZA VHUṰALI
21, 22. No ḓiimisela u ita mini nga ha mbofholowo yaṋu ya u ḓikhethela?
21 Yehova o ṋea vhathu mbofholowo ya u ḓikhethela. (Vhalani Doiteronomio 30:19, 20.) Fhedzi ri fanela u hwala vhuḓifhinduleli ha u ita phetho dzavhuḓi. Mukriste muṅwe na muṅwe u fanela u ḓivhudzisa uri: ‘Naa ndi khou tshimbila nḓilani yo teaho? Naa ndo tendela mushumo wa u ḓitshidza, u ḓimvumvusa, kana vhushaka ha muṱa zwi tshi ntsendedza kule a Yehova?’
22 Yehova u dzula a tshi funa vhathu vhawe. A hu na tshithu na tshithihi tshine tsha nga ri sendedza kule na Yehova, nga nnḓa ha phetho dza vhutsilu dzine ra nga dzi ita. (Vha-Roma 8:38, 39) Fhedzi a ro ngo fanela u tendela zwenezwo zwi tshi itea! Ḓiimiseleni u sa tendela tshithu naho tshi tshini tshi tshi ni sendedza kule na Yehova. Theroni i tevhelaho, ri ḓo haseledza maṅwe masia maṋa ane ra fanela u a ṱhogomela musi ri tshi ita phetho.


text:
GIPIMO 17
Lithomo nya nombelo
1, 2. Khu ginani u wonago nombelo kha nga giningwa nyo hathege, nigu khu ginani si vbwetegago gu hiti esi Bhibhiliya yi hevbudzago khuwo?
JEHOVHA, a gu uye a “giridego ndzadzi ni mafu,” o wona mifumo nya vathu kha nga lidoto nya mati nya lidugwana ngudzu omu nya libhaketi. (Dzindzimo 115:15; Isaya 40:15) Ambari olu hi gu vadugwana ngudzu ho ninganiswa ni litigo latshavbo, Dzindzimo 145:18, 19 yari khiyo: “PFHUMU Nungungulu womo vbafuvbi ni vatshavbo va mu ranago, ni ga vatshavbo va mu lombago khu lisine. Uye a gu ninga esi va si vbwetago avo va mu thavago; a ngu va yingisa va gu mu lomba giphaso, a va vbanyisa.” Nga wona lithomo nyo samadzise eli hi gu nalo! Jehovha, Muvangi nya tshivba yatshavbo, o vbweta gu pwanana gwadi ni ethu, nigu a ngu dzina gu engiseya milombelo yathu. Khu lisine, nombelo lithomo, giningwa nyo hathege egi Jehovha a ningidego moyo ni moyo wathu.
2 Ganiolu, Jehovha a na hi engisa basi ho ganeya naye khu ndziya a yi tsakeyago. Hi nga gira kharini isoso? Hongoleni hi wone esi Bhibhiliya yi ganeyago maningano ni nombelo.
KHU GINANI HI GOMBEYAGO GA JEHOVHA?
3. Khu ginani gu vbwetegago gu u gombeya ga Jehovha?
3 Jehovha o vbweta gu khuye u gombeya, mwendro gu ganeya naye. Ho siti kharini isoso? Gira wuhindzi u leri Vafilipi 4:6, 7. Dundrugeya khu lithomo lolo hi ningwago. Pfhumu nya mafu ni ndzadzi yi ngu khathala ngudzu khuwe nigu yo vbweta gu khiyo u yi embeya edzi u dzipwago khidzo u bwe u yi embeya sigaradzo sago.
4. Gu gombeya ga Jehovha gambe ni gambe gu na tiyisa kharini wupari wago naye?
4 Nombelo wo hi phasa gu gira wupari nya wukhongolo ngudzu ni Jehovha. Dzipari dzo oloveya gu tepo yatshavbo dzi bhuleyana khu mapimo yadzo, gugaradzega, ni gudzipwa gwadzo, wupari wadzo wu naya wu tiya. Isoso si ngu fana ni gu gombeya ga Jehovha. Khu gu thumisa Bhibhiliya, uye a ngu hengeya mapimo yaye ni gudzipwa gwaye nago, a bwe a gu embeya esi a na girago mindru wa tshigu. U nga hengeya nuwe naye gudzipwa gwago gu etidego khu gu ganeya naye gambe ni gambe. Khu gu gira isoso, wupari wago ni Jehovha wu naya wu tiya ngudzu. — Jakobe 4:8.
GINANI GI VBWETEGAGO GU HI GI GIRA GASI GU PWIDWA KHU NUNGUNGULU?
5. Ho dziti kharini gu khethu Jehovha kha engiseyi milombelo yatshavbo?
5 Ina Jehovha a ngu engiseya milombelo yatshavbo? Ahihi, khandri yatshavbo. Dziteponi dza muprofeti Isaya, Jehovha embede vaIsrayeli khuye: “Ambari mwa gu engedzela milombelo yanu, eni kha nyi na mi yingisa, kholu mandza yanu ma tade khu novba.” (Isaya 1:15) Khu kharato, ho mba dzi woneya, hi nga thuga hi gira silo si na hi hambanisago ni Jehovha, si mu gira a si theyi kota khu milombelo yathu.
6. Khu ginani gukhodwa gu gu ga lisima ngudzu? U nga yeyedza kharini gu khuwe u na ni gukhodwa?
6 Ho ba hi vbweta gu khethu Jehovha a engiseya milombelo yathu, gu vbwetega gu hi khodwa gwaye. (Marko 11:24) Mupostoli Pawulo tshamusede gu khuye: “Muthu nyamba khodwa kha dzi kodzi gu tsakisa Nungungulu, kholu, oyu a hidzimelago ga Nungungulu fanede gukhodwa gukhuye Nungungulu womo, ni gukhuye a ngu tshatshazela avo va mu vbwetago.” (Vahebheru 11:6) Ganiolu kha si eneyi basi gu khethu hi ngu khodwa. Gu vbwetega gu hi yeyedza gukhodwa gwathu guagani khu gu engisa Jehovha tshigu ni tshigu. — Leri Jakobe 2:26.
7. a) Khu ginani gu vbwetegago gu hi dzi nogisa ni gu yeyedza githawo tepo hi gombeyago ga Jehovha? b) Hi nga yeyedza kharini gu khethu hi ngu ganeya silo si khugeyago monyoni tepo hi gombeyago?
7 Gu vbwetega gu hi dzi nogisa hi bwe yeyedza githawo tepo hi gombeyago ga Jehovha. Khu ginani? Ho vbweta gu ganeya ni pfhumu mwendro muthangeyi nya litigo, ho gira isoso khu ndziya nya githawo. Jehovha khuye Nungungulu nya Tshivba Yatshavbo, khu kharato ina kha hi yeli gu dzi nogisa ngudzu tepo hi ganeyago naye? (Genesi 17:1; Dzindzimo 138:6) Gu vbwetega gu hi tumbega hi bwe hi gombeya ga Jehovha na si khugeya monyoni, na hi si wuyedzeyi malito ya mamowo gambe ni gambe. — Matewu 6:7, 8.
8. Ho ba hi gombeya khu gilogyo, ginani gimbe gi vbwetegago gu hi gi gira?
8 Khu guhegisa, tepo hi gombeleyago gilogyo, gu vbwetega gu hi gira satshavbo hi si kodzago gasi gu thumeya egi hi gi lombidego. Khu giyeyedzo, ho gombeya ga Jehovha khesi hi si vbwetago tsigu ni tshigu, kha hi na nga vbedza hi khala migara na hi vireya gu khethu Jehovha a hi ninga satshavbo ambari nya mba si thumeya. Gu vbwetega gu hi thuma ngudzu hi bwe hi dzumeya ni wevbi thumo hi kodzago gu wu gira. (Matewu 6:11; 2 Vatesalonika 3:10) Mwendro ho lomba gu Jehovha a hi phasa gu diga gu gira gilo nyo vivbe, gu vbwetega gu hi gimbileya hwindzo ni makhalelo yatshavbo ma kodzago gu hi linga gu gi gira. (Vakolosi 3:5) Hongoleni hi hevbula khu siwudziso si oloveyago gu girwa maningano ni nombelo.
SIWUDZISO NYO OLOVELEGE MANINGANO NI NOMBELO
9. Gu vbwetega gu hi gombeya ga mani? Ginani egi Johane 14:6 a hi hevbudzago khu nombelo?
9 Gu vbwetega gu hi gombeya ga mani? Jesu hevbudzide valandreli vaye gu gombeya ga ‘Baba wathu a gu romo ndzadzini.’ (Matewu 6:9) Ganede gambe khuye: “Eni kheni ndzila, ni lisine, ni guvbanya. Mwalo a vbohago ga Babe nyamba yiswa kheni.” (Johane 14:6) Khu kharato gu vbwetega gu hi gombeya ga Jehovha basi khu gu thumisa Jesu. So thula ginani gu gombeya khu gu thumisa Jesu? Gasi gu Jehovha a dzumeya milombelo yathu, gu vbwetega gu hi yeyedza githawo thumo nyo hathege a wu ningidego Jesu. Kha nga hi hevbudego, Jesu dzude mafuni gasi a ta hi vbanyisa gighohoni ni gufani. (Johane 3:16; Varoma 5:12) Jehovha gambe emiside Jesu kha nga Muphasi nya Mhamba mwendro Mupristi nya Khongolo ni Mulamuli. — Johane 5:22; Vahebheru 6:20.
10. Ina gu vbwetega gu hi gombeya na hi khade khu ndziya nyo hathege? Tshamuseya.
10 Ina gu vbwetega gu hi gombeya na hi khade khu ndziya nyo hathege? Ahihi, Jehovha kha lombi gu hi khidzima, hi khala, mwendro gu ema tepo hi gombeyago. Bhibhiliya yo hi hevbudza gu khiyo hi nga gombeya na hi khade ni khu yevbini ndziya yi yeyedzago githawo. (Nehemiya 8:6; Dhaniyeli 6:10) Egi gi gu gya lisima ngudzu ga Jehovha khandri edzi hi khadego khidzo tepo hi gombeyago, ganiolu khu gu ganeya naye khu ndziya nya githawo. Hi nga gombeya khu lito nyo khugege mwendro khu monyoni ni hayini hi gomogo ni ga yevbini tepo mihani mwendro wutshigu. Tepo hi gombeyago ga Jehovha, hi nga tumba gu khethu a na hipwa ambari ho mba pwidwa khu mumbe muthu. — Nehemiya 2:1-6.
11. Khu sevbini silo nyo khaguri esi hi kodzago gu ganeya khiso ni Jehovha?
11 Ginani hi kodzago gu gi lombeleya? Hi nga gombeleya satshavbo si hakhegago ga Jehovha. Bhibhiliya yari khiyo: “Ha gu lomba gilo maningano ni gudzina gwaye, hi na ni lisine nya gukhethu a ngu hipwa.” (1 Johane 5:14) Ina hi nga gombeya khu silo sathu habune? Ina. Gu gombeya ga Jehovha gu vbwetega gu gu fana ni gu ba hi ganeya ni pari nya yikhongolo. Hi nga embeya Jehovha satshavbo si gomogo mapimoni ni monyoni gwathu. (Dzindzimo 62:8, NM) Hi nga gombeya gwaye gasi a hi ninga liphuvbo laye nya guage nya tshivba gasi li hi phasa gu gira esi si lulamidego. (Luka 11:13) Hi nga lomba gambe Jehovha gu a hi ninga wugengeyi gasi hi kodza gu hunga makungo nya yadi, nigu hi nga gombeleya gu a hi ninga tshivba nyo emisane ni sigaradzo. (Jakobe 1:5) Gu vbwetega gu hi lomba Jehovha gu a hi divaleya sighoho sathu. (Vaefeso 1:3, 7) Gu vbwetega gambe gu hi gombeleya vambe, gupata ndranga yathu gumogo ni vandriyathu va libandlani. — Mithumo 12:5; Vakolosi 4:12.
12. Ginani gi yelago gu thangiswa omu nya milombelo yathu?
12 Ginani gi yelago gu thangiswa omu nya milombelo yathu? Khu Jehovha ni gugola gwaye. Gu vbwetega gu hi mu bonga na si khugeya monyoni khu satshavbo a hi gireyago. (1 Dzikoronika 29:10-13) Ha guti isoso kholu tepo Jesu a nga ba ari mafuni, hevbudzide vapizane vaye ndziya nyo gombeye khiyo. (Leri Matewu 6:9-13.) A di khuye gu di gu vbwetega gu va gombeleya gu lina la Nungungulu li agiswa, esi si thulago gu li wonwa kha nga gilo nyo age. Khavbovbo Jesu yeyedzide gu khuye gu vbwetega gu hi gombeleya gu Mufumo wa Nungungulu wuta nigu gugola ga Jehovha gu girwa mafuni gwatshavbo. Tshambi hwane nyo ba hi gombede khu silo soso nya lisima khavbo Jesu a hi tshudego gu gombeya khu silo sathu wutumbu. Tepo hi thangisago Jehovha ni gugola gwaye omu nya milombelo yathu, ho yeyedza esi si gu sa lisima ngudzu gwathu.
13. Milombelo yathu yi yede gu vbedza tepo muni?
13 Milombelo yathu yi yede gu vbedza tepo muni? Bhibhiliya kha yi ganeyi. Milombelo yathu yi nga lapha mwendro gu rola, khu guya khu giyemo gyakona. Khu giyeyedzo, hi nga gira nombelo nyo role ho ba hi vbweta gu hodza ganiolu hi gira nombelo nyo laphe tepo hi bongago Jehovha mwendro tepo hi mu embeyago gugaradzega gwathu. (1 Samuweli 1:12, 15) Kha hi vbweti gu gira milombelo nyo laphe gasi gu samadzisa vambe basi, kha nga esi va nga ba va gira vambe matshiguni ya Jesu. (Luka 20:46, 47) Jehovha kha samadziswi khu milombelo nya kharato. Egi gi gu gya lisima ga Jehovha khu gu hi gombeya na si khugeya monyoni gwathu.
14. Gungani si vbwetegago gu hi gombeya, nigu isoso so hi hevbudza ginani khu Jehovha?
14 Gungani si vbwetegago gu hi gombeya? Jehovha o hi kutsa gu ganeya naye tepo yatshavbo. Bhibhiliya yari khiyo gu vbwetega gu hi ‘vireya na hi gu lombelela,’ hi “pharisa milombeloni,” hi bwe ‘hi si garali khu gu gira milombelo.’ (Matewu 26:41; Varoma 12:12; 1 Vatesalonika 5:17) Jehovha tepo yatshavbo dongide gu hi engiseya. Hi nga mu bonga tshigu ni tshigu khu kotani nya lihaladzo ni wuhindzi a gu nawo. Hi nga lomba gambe wugengeyi waye, tshivba, ni gutiyiswa. A bari gu khu lisine hi ngu ninga lisima lithomo hi gu nalo nyo gombeye ga Jehovha, hi na londrola ni yevbi tepo gasi gu ganeya naye.
15. Khu ginani gu vbwetegago gu hi ganeya khethu “amen” tepo hi vbedzago gu gombeya?
15 Khu ginani gu vbwetegago gu hi ganeya khethu “amen” tepo hi vbedzago gu gombeya? Lito “amen” lo thula gu khilo “khu lisine” mwendro “si na girege kharato.” Iyoyo ndziya nyo yeyedze gu khethu hi ngu tiyisa esi hi ganedego omu nya nombelo wathu, si gu khiso, hi ganede khu monyo watshavbo. (Dzindzimo 41:13) Bhibhiliya yo hi hevbudza gambe gu khiyo gwadi gu hwane nya nombelo wu girwago vathuni hi ganeya khethu “amen” khu monyoni ambari khu lito nyo khugege, gasi gu yeyedza gu khethu hi ngu dzumeleyana ni esi si ganedwego. — 1 Dzikoronika 16:36; 1 Vakorinto 14:16.
EDZI NUNGUNGULU A PHINDRULAGO KHIDZO MILOMBELO YATHU
16. Ina Jehovha a ngu phindrula milombelo yathu kamo? Tshamuseya.
16 Ina Jehovha a ngu phindrula milombelo yathu kamo? Ina, a ngu phindrula. Bhibhiliya yo mu rana khiyo khuye a “yingisago milombelo.” (Dzindzimo 65:2) Jehovha a ngupwa a bwe a phindrula milombelo yi khugeyago monyoni nya dzimilyoni nya vathu, nigu o gira isoso khu dzindziya nyo hambanehambane.
17. Jehovha o thumisa kharini dzingilozi ni sithumi saye sa mafuni gasi gu phindrula milombelo yathu?
17 Jehovha o thumisa dzingilozi dzaye ni sithumi saye sa mafuni gasi gu phindrula milombelo yathu. (Vahebheru 1:13, 14) Gu na ni siyeyedzo nya singi nya vathu va gombedego va lomba gu phaswa gu pwisisa Bhibhiliya nigu hwane nya isoso va endredwe khu moyo nya Dzifakazi dza Jehovha. Bhibhiliya yo yeyedza gu khiyo dzingilozi dzi ngu patega gutshumayelani nya “Mahungu nya Yadi” mafuni gwatshavbo. (Leri Gutuledwa 14:6.) Nigu, nya vangi vbakari gwathu hi ngu gombeya ga Jehovha khu kotani nya sigaradzo mwendro khu gu hamuga silo nyo dzi vbanyise, khu hwane hi ningwa giphaso khu ndruye nya muKristo. — Mavingu 12:25; Jakobe 2:16.
18. Jehovha o thumisa kharini liphuvbo laye nya guage gumogo ni Bhibhiliya gasi gu phindrula milombelo yathu?
18 Jehovha a ngu thumisa liphuvbo laye nya guage gasi gu phindrula milombelo yathu. Tepo hi gombeleyago giphaso gasi gu emisana ni gigaradzo, uye a nga thumisa liphuvbo laye nya guage gasi gu hi ninga sileletelo ni tshivba. (2 Vakorinto 4:7) Jehovha a ngu thumisa gambe Bhibhiliya gasi gu phindrula milombelo yathu ni gu hi phasa gu hunga makungo khu wugengeyi. Tepo hi lerigo Bhibhiliya, hi nga mana milowo yi na hi phasago. Jehovha a nga kutsa muthu mitshanganoni gu a ganeya silo hi vbwetago gu sipwa mwendro gu lidhota libandlani li hi tshamuseya mahungu nya Bhibhiliya ma na hi phasago. — Vagalatiya 6:1.
19. Khu ginani si thugago si gira khatshi Jehovha kha phindruli milombelo yathu?
19 Ganiolu, dzimbe dzitepo si nga gira gu hi dzi wudzisa gu khethu, ‘Gasi khu ginani Jehovha a si phindruligo milombelo yangu kala olu?’ Dundruga gu khuwe uye a ngu yiti tepo ni ndziya nya tshukwana gasi gu phindrula milombelo yathu. A ngu siti esi si hi keneleyago. Adzina gu na vbwetega gu hi simama gu gombeya khu tepo nyo khaguri gasi gu mu yeyedza gu khethu hi ngu tiyisega khesi hi si lombago ni gu mu yeyedza gu khethu hi ngu mu tumba kamo. (Luka 11:5-10) Dzimbe dzitepo Jehovha o phindrula milombelo yathu khu ndziya hi nga mba yi vireya. Khu giyeyedzo, hi nga gombeya khu kotani nya gigaradzo nyo khaguri, ganiolu vbavbandze nyo vbedze gigaradzo gyogyo, a nga hi ninga tshivba nyo gi timiseye. — Leri Vafilipi 4:13.
20. Khu ginani gu vbwetegago gu hi gombeya ga Jehovha dzitepo nya dzingi?
20 Nga wona lithomo nyo samadzise eli hi gu nalo nyo gombeye ga Jehovha! Hi nga tiyisega khethu uye a na hipwa. (Dzindzimo 145:18) Nigu ho gombeya ga Jehovha dzitepo nya dzingi na si khugeya monyoni, wupari wathu naye wu na tiya ngudzu.


text:
Tlhatlhambuto 87: Mufana Jesu Lomu Tempeleni
HI NGA wona a xifanyana lexi xi wulawulako ni vavanuna lava va madota. Vona vagonzisi va lomu tempeleni ya Nungungulu le Jerusalema. A mufana hi Jesu. Yena i kulile nguvu. Zalezi i na ni tanga ya 12 wa malembe.
A vagonzisi va hlamala nguvu hi lezi Jesu a tivako zo tala ha Nungungulu ni lezi zi tsalilweko lomu ka Biblia. Kanilezi hikuyini Josefa na Maria va nga hava laha na vonawu ke? Va kwihi? A hi zi poleni.
Lembe ni lembe Josefa i neha a ngango wakwe Jerusalema lezaku va ta mubuzweni wo hlawuleka wu vitwako Pasika. Lego i pfhumba ga hombe a kusukela Nazareta kala Jerusalema. A ku na munhu a nga ni mova, niku a ku na zitimela za lomu xiporweni. Va wa nga hi nazo lezo masikwini lawo. A vanhu vo tala va famba hi mikonzo, hikwalaho va teka a xipimo xa masiku manharu lezaku va chikela Jerusalema.
Zalezi Josefa i na ni ngango wa hombe. Ku na ni vafana ni vanhanyana va tinzisana ta Jesu a faneleko ku va hlayisa. Makunu, ka lembe legi Josefa na Maria va sukile zinwe ni vanana vabye va teka a pfhumba gabye go leha ga ku tlhelela kaya Nazareta. Vona va lomu ka ku Jesu i kona xikari ka lava va longolokako navo. Kanilezi laha va nyimako ni gambo, a va mu kumi Jesu. Va mu lavetela xikari ka maxaka ni vanghana vabye, kanilezi a nga kumeki xikari ka vona! Hikwalaho va tlhelela Jerusalema lezaku va ya mu lavetela kwaseyo.
Hi magumo ya kona va kuma Jesu kwalomu na a hi ni vagonzisi. Yena o vazwa ni ku va wutisa ziwutiso. Ni vanhu vontlhe va hlamala hi wutlhari ga Jesu. Kanilezi Maria i ngalo: ‘Nwananga, u hi mahele yini lezi? A raru wa wena na mina hi karatekile nguvu hi ku ku lava.’
Jesu a hlamula aku: ‘Mu wa nzi lavela yini? Mu wa nga zi tivi lezaku nzi wa fanele a kuva ndlwini ya Dadani wa mina?’
Ina, Jesu i ranza kuva kona lomu a zi kotako ku gonza xungetano hi Nungungulu. A hi zona lezo hi nga fanele ku ti zwisa zona na hinawu? Le kaya Nazareta, Jesu i waya mitlhanganwini viki ni viki lezaku a ya khozela. Kota lezi a nga demba ndleve xikhati xontlhe, yena i gonzile zilo zo tala za lomu ka Biblia. A hi fananeni na Jesu hi lanzela xikombiso xakwe.
Luka 2:41-52; Mateu 13:53-56.
Ziwutiso
- Laha mufananisweni, i na ni tanga muni Jesu niku hi kwihi laha a nga kona?
- Zini lezi Josefa a mahako zinwe ni ngango wakwe lembe ni lembe?
- Anzhako ka siku ginwe na Josefa zinwe na Maria va kari va hi pfhumbeni ga ku tlhelela kaya, hikuyini vona va tlhelako Jerusalema?
- Xana Josefa na Maria va mu kuma kwihi Jesu niku hikuyini a vanhu va nga kwalomo va hlamalako?
- Zini lezi Jesu a wulako ka mamani wakwe, Maria?
- Xana hina hi nga pimanyisisa kuyini Jesu xungetano hi ku gonza ha Nungungulu?
Ziwutiso zo engetela
- Gonza Luka 2:41-52.
Hambulezi a Nayo wu nga kombela vavanuna ntsena a kuva vaya mibuzweni ya lembe ni lembe, xikombiso muni xa xi nene xi vekelweko vapswali va nyamutlha hi Josefa na Maria? (Lu. 2:41; Deut. 16:16; 31:12; Mav. 22:6)
Xana Jesu i vekisile kuyini xikombiso xa xi nene ka vanhu vaswa va nyamutlha xa kuva va ingisa vapswali vabye? (Lu. 2:51; Deut. 5:16; Mav. 23:22; Kol. 3:20)
- Gonza Mateu 13:53-56.
Hi vamani a vamakabye va mune va Jesu lava ku nga ni mavito yabye lomu ka Biblia, niku xana a vambiri vabye va tirisilwe hi ndlela muni anzhako ka kuva ku hunzile xikhati lomu bandleni ga wuKristu? (Mat. 13:55; Miti. 12:17; 15:6, 13; 21:18; Gal. 1:19; Jak. 1:1; Juda 1)


text:
Ha Yini Mi Nghena Hi Yindlu Ni Yindlu?
Yesu u byele valandzeri vakwe leswaku va “
endla vanhu va matiko hinkwawo va va vadyondzisiwa.” (Matthew 28:19, 20) Loko a rhuma vadyondzisiwa vakwe vo sungula, u va byele leswaku va ya emakaya ya vanhu. (Matewu 10:7, 11-13) Endzhaku ka rifu ra Yesu, Vakreste va lembe-xidzana ro sungula va hambete va hangalasa rungula ra vona “
erivaleni ni hi yindlu ni yindlu.” (Mintirho 5:42; 20:20) Hi landzela xikombiso xa Vakreste vo sungula naswona hi kume leswaku ntirho wa hi yindlu ni yindlu i ndlela leyinene yo kuma vanhu.
DYONDZA SWO TALA
XIHONDZO XO RINDZA
Xana Vanhu Hinkwavo Va Ta Ri Kuma Lunghelo Ro Dyondza Hi Xikwembu?
Dyondza ndlela leyi Xikwembu xi endlaka ha yona leswaku vanhu va timbilu letinene va dyondza ha xona.
SWIVUTISO LESWI TALAKA KU VUTISIWA
Vhidiyo: Tsima Ro Chumayela eMisaveni Hinkwayo Ra Timbhoni Ta Yehovha
Vona leswaku ha yini ku katseka tiawara ta tibiliyoni ni madzana ya tindzimi.


text:
Ndzi Nga Wu Endla Njhani Ntirho-kaya Lowu Hinkwawo?
Leswi u nga swi endlaka
Kuma ndhawu yo hlayela eka yona. Ndhawu ya kona a yi fanelanga yi va ni swilo leswi nga ku kavanyetaka. Tirhisa tafula loko swi koteka. U nga pfuli thelevhixini.
Tivekele tipakani. Leswi ntirho wa wena wa xikolo wu nga wa nkoka, endla xiboho xa leswaku u heta ntirho-kaya wa wena ku sungula.
U nga veketeli. Vana ni xiyimiso xo endla ntirho-kaya wa wena naswona u xi namarhela.
Hlela matirhelo ya wena. Rhanga hi ku hlela mintirho leyi u nga ta yi endla hi ku landzelelana ka yona. Yi tsale ephepheni kutani u tlhela u tsala nkarhi lowu u lavaka ku wu heta u ri karhi u endla ntirho ha wun’we. Fungha ntirho wun’wana ni wun’wana loko u heta ku wu endla.
Wisanyana. Loko u kuma leswaku swa ku tikela ku ya emahlweni ni ntirho wa wena, wisanyana. Kambe hatla u vuyela eka ntirho-kaya wa wena loko se u wisile.
Titshembe. Tsundzuka leswaku ku va xichudeni lexinene a swi vuli leswaku u fanele ku va xichudeni xo tlhariha kambe swi lava leswaku u tirha hi ku tiyimisela. (Swivuriso 10:4) U nga swi kota ku pasa tidyondzo ta wena. Loko u tiyimisela u ta pasa.


text:
VANTSHWA VA VUTISA
Ndzi Nga Vulavurisana Njhani Ni Vatswari Va Mina Hi Milawu Leyi Va Yi Vekaka?
Leswi u swi lavaka: Vuswikoti byo vulavurisana
Ku vulavurisana ni van’wana i swa nkoka hikuva swi endla leswaku
va ku twisisa.
u twisisa leswaku ha yini u nga wu kumi nchumu lowu u wu kombelaka.
Kutani, loko u lava ku khomiwa tanihi munhu lonkulu, u fanele ku dyondza ku vulavula tanihi munhu lonkulu. U nga swi endlisa ku yini?
Dyondza ku lawula ndlela leyi u titwaka ha yona. Leswaku u va ni bulo lerinene ni van’wana swi lava leswaku u tikhoma. Bibele yi ri: “
Xihunguki xi humesa moya wa xona hinkwawo, kambe lowo tlhariha u tshama a rhulile ku fika emakumu.”—Swivuriso 29:11.
Yinhla hi yihi? Papalata ku gungula, ku tsuva ni ku tlakusa mavoko hi ku hlundzuka onge u xihlangi. Sweswo swi ta endla leswaku u vekeriwa milawu leyi engetelekeke.
Ringeta ku vona swilo hi ndlela leyi vatswari va wena va swi vonaka ha yona. Hi xikombiso: a hi nge vatswari va wena a va swi lavi leswaku u ya enkhubyeni wo karhi. Ematshan’weni yo holovisana na vona, u nga ha ku:
“Xana mi nga pfumela loko ndzo famba ni munghana wa mina la tshembekaka?”
Swi nga endleka leswaku vatswari va wena va nga pfumeli. Kambe, loko u twisisa leswaku ha yini va nga pfumeli, u nga kota ku ringanyeta ku ya endhawini yin’wana.
Endla leswaku vatswari va wena va ku tshemba. Anakanya hi munhu la kolotaka mali ebangi. Loko a hakela hilaha a tshembiseke hakona, bangi yi ta n’wi tshemba yi tlhela yi pfumela ku n’wi lomba mali enkarhini lowu taka.
Swi tano ni le kaya. U fanele u yingisa vatswari. Kambe, loko u nga va yingisi, u nga hlamali loko va tshamela ku ku vekela milawu.
Loko u va yingisa—hambi ku ri eka swilo leswitsongo—va ta ku tshemba enkarhini lowu taka.


text:
Rhavi Ni Rungula Ro Valanga
Ha ku rhamba hi mandla mambirhi ku ta valanga marhavi ni vugandliselo bya hina. Kuma tindhawu ni minkarhi yo valanga.
Spain
Testigos Cristianos de Jehová
Ctra. M-108 Torrejón-Ajalvir, km. 5
28864 AJALVIR (MADRID)
SPAIN
+34 918-879-700
Ku Valanga
Hi Musumbhunuku ku ya fikela hi Ravuntlhanu
8:30 a.m. ku ya eka 12:00 p.m. na 2:30 p.m. ku ya eka 4:30 p.m.
Swi teka awara
Hi Ku Komisa
Ku hundzuluxeriwa minkandziyiso ya Bibele hi Xicatalan ni Ririmi ra Mavoko ra le Spain. Loko ku valangiwa ku katsiwa ni swilo swa matimu swa Timbhoni ta Yehovha eSpain.


text:
GIHEVBULO 17
Vawoneleyi nya sipandre va gu hi phasa kharini?
Milowo nya giGreki nya wuKristo yi ngu ganeya gambe ni gambe khu Bharinabha ni mupostoli Pawulo. Vama vava va di gu thuma kha nga vawoneleyi va gimbiyagimbiyago, na va gu endreya mabandla nya gupheye. Khu ginani? Kholu va di gu khathala ngudzu khu gukhadzisega ga vandriyawe nya makhodwa. Pawulo a di khuye a di gu dogoreya ‘gu bweleya a gimbiya a holeya vandriyaye’ gasi guti gu khuye va gu vbanya kharini. Uye a di gu dzumeya gu gimbiya mazana nya dzikilometro gasi gu ya va tiyisa. (Mithumo 15:36) Ogu khugo gugola ga vawoneleyi vathu va gimbiyagimbiyago muhuno.
Va gu teya gu ta hi tiyisa. Muwoneleyi nya gipandre a gu endreya mabandla ma ninganago 20, a khala semana omu nya libandla limwedo guvili khu mwaga. Hi ngu phasega ngudzu khu guvidzwa ga vandriyathu vava ni ga vagadzi vawe, va gu ba na va dzegide. Avo va gu zama guti vathu vaphya ni ava va gumbidego, nigu va ngu gola gu hi bangaladza thumoni nya lithembwe ni sihevbuloni sathu nya Bhibhiliya. Vawoneleyi vava va gu vbwegedzwa khu madhota guhavisani va bwe va hi tiyisa. Va ngu vega dziganelo dzi tiyisago mitshanganoni nya libandla ni mitshanganoni nya yikhongolo. — Mithumo 15:35.
Va ngu khathaleya vatshavbo. Vawoneleyi nya sipandre va ngu khathala ngudzu khu makhalelo nya mabandla khu liphuvboni. Avo va gu tshangana ni madhota ni vaphasedzeyi nya libandla gasi gu gevisa gudandra nya libandla ni gu va ninga wusingalagadzi wu phasago gasi va gira gwadi thumo wawe. Va ngu phasa vapiyonero gu dugeleya thumoni wawe nya gutshumayele, va bwe va tsaka khu guti ava va ngo pheyago gu hengeya ni Dzifakazi ni gu wona edzi va dandrago khidzo khu liphuvboni. Moyo ni moyo nya vandriyathu vava a gu dzi ningeya khu gudzina kha nga “githumi gikhwathu” gasi gu hi phasa. (2 Vakorinto 8:23) Ethu hi yede gu pimedzeya gukhodwa ni gudziningedzeya gwawe ga Nungungulu. — Vahebheru 13:7.
Khu ginani vawoneleyi nya sipandre va endreyago mabandla?
U nga phasega kharini wa gu endredwa khavo?