text:
CompetitionActions
- ${title}
Competition
Womens Month Competition
Womens Month Competition - Win Big
Win Big this Women's Month
Munghana Lonene FM u tlangela nhweti ya vaxisati hi ku ku tisela mphikizano lowu u nga ta tibukutela masagwadi eka nongonoko wa Gingirikani. Xana u tiva wansati wa xivindzi, loyi a kotaka ku tiyimela, a tikarhataka ku endla leswaku ndyangu wa yena wu yima wu ku tsere hambi swi nga olovi.
Hi lava ku tiva hi wansati loyi, ku nga va Munghana, muaki wa kwala mugangeni wa ka n’wina hambi mo tirha swin’we swi ala kwihi? Ina, hi byeli hi wansati loyi, u lo endla yini swo hlawuleka.
Ra vuntlhanu rin’wana na rin’wani wansati wa nkateko u ta tibukutela sagwadi ra R2 500, a swi heleli kwalaho na wena u nga n’wi hlawula u ta tikumela R 1 000 .
Wa ha yimele yini? Rhumela email eka maphopherp@sabc.co.za u hi byela hi wansati loyi.
Hi tlangela nhweti ya vaxisati hi masagwadi. Munghana Lonene FM, Ndzalalama ya rixaka
Winners are announced every Friday until the last Friday of this month
ADVERTISEMENT
CompetitionsActions
- ${title}


c: text/html

text:
loading
Language Xitsonga Book
novel
Tsalwa leri i Novhele leyi yi vulavulaka hi Hlayisa n’wana wa Hlanganaswo na Tsatsawani N’wa-Khazamula. Hlanganaswo u vuye a sukela muti a ya tshama na xigangu xa yena Rirhandzu. Tsatsawani a sala ni vana vambirhi Hlayisa na Rivoningo. Hlayisa u boheke ku tshika xikolo a ha ri ntsongo a famba a ya tirha leswaku a ta kota ku hlayisa mana wa yena ni makwavo. Hlanganaswo u vuye a mbeyetela nsati wa yena hi nsimbhi laha a nga vabya a kondza a hundza emisaveni. Hlanganaswo a nga yangi enkosini wa nsati wa yena. Tsalwa leri ri thyiwile ri kongomisiwa eka vanhu vambirhi kunga Hlayisa na tata wa yena. Hlayisa u hlayisa mana wa yena na makwavo Rivoningo. Hlanganaswo loko a lo hlayisa nsati wa yena ni vana leswi nga n’wi humelela inge swi nga endlekangi.
This Is The Printed Hardcopy Book, It Is Not Digitised In Any Way.
ISBN : 9780796077493
This ebook is an exact digital copy of the printed book, the layout and page numbers are identical to the printed book. You will require the eduReader to read this book.
ISBN : 9781485816119

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Va chaya Hlengweni, tshama hansi. Magezi definitely inherited the spirit of the late Sam Sikiza. Anixaveleli ya ha khomi that 06’ Tsonga Electro style na those drum kicks to rhandiwa hi vachayi va ka Nkovani (Tiko). Ku chayiwa according to footwork ya Xibelani na Makhwaya, hi swona swiendlaku ku munhu a tsandeka ku tshamiseka loko ku ri ku beni risimu ra muxaka lowu.
“… Whe ngwadleni
Mha ni ku xaveleli whe ngwadleni
Mha ni xaveleli n’wanuna whe chomi
Na mha ni xaveleli mahuzo
U nga xaveleli n’wanuna whe chomi
Na mhe a ni xaveleli n’wasati
Mha ni xi xaveleli…”
Download: Magezi Chauke – Anixaveleli


text:
Tatana Xikwembu xa le matilweni, ni titsongahata emahlweni ka n’wina namunthla hikwalaho ka xiphiqho lexi mi xi tivaka.
Ina whe Hosi, wa xitiva xiphoqho xa mina hikuva hi wena u nga ni endla na xona. Ni vulavula hi xirho lexi nga xikarhi ka mathanga ya mina, lexi loko xi kala xi sungula ku tshavatana ni tsandzekaku no etlela ku fika laha ni xi khomakhomaka ni xi miyeta.
Tatana ma swi tiva leswaku ni n’wana lonene mara loko xitombo xa mina xi sungule ku navela mbolo, vunene hinkwabyo byi haha hi fasitere. Ina, tintiho ta mina ta swi kota ku xi miyeta kambe na sweswo I xidyoho ku ya hi buku ya vutomi. Nkarhi wun’wana na ti vutisa ku xidyoho lexikulu hi xihi ka ku tipfuna na ku xi nyika n’wanuna a xi endla ku rhandza ka yena? Hiku tintiho ta mina ta swi kota ku ni fikisa laha ni lavaka ku ya kona, mara ku hava lexi tlulaka ntikelo wa n’wanuna ahenhla ka mina; loko a ni pfula milenge a endla xitombo xa mina kaya ra mbolo ya yena, a ni vitanisa swikwembu swa ka hina leswi ni nga swi tiveku no swo tiva.
Hosi, loko ni kala ni yi navela ni nga tikuma ni nyike na boti lava tirhaka ku hlayisa mabyasi na mabilomu hala handle, kona loko va tirha va hluvule na hembe kona mhanee! Ni ehleketa no va vitana va nghena a kamareni ya mina ni ta va komba bilomu leri nga xikarhi ka milenge ya mina…
Tatana, na sweswi ni nga khidzama lani miehleketo ya mina yi le ka vavanuna na leswi swi nga ndzeni ka maburuku ya vona ntsena, ni tivona ni khidzamise sweswi emahlweni ka n’wanuna, ni ri karhi ni… Ni kombela mi ni khomela Tatana, hikuva xitombo xa mina a xi swi tivi leswinene na leswo homboloka, xi tiva ntsena ku nandziha ka mbolo loko yi ri endzeni ka xona.
Whe Hosi, wa swi tiva ku I khale ni nga rhandzani na munhu se ni sungula no ti chava hiku loko no nyika munhu loyi hi nga twananeku, vanhu va ta ni vula xifeve, dlakuta, huza na mavito man’wani lawa ni nga ma laveku. Hambi swi homboloke kwihi ku kombela loko munhu a navela, himpela na le bukwini ya vutomi swi tsariwile ku “kombela u ta nyikiwa”.
Tatana, ni kombela ku ntshuxiwa eka yoko leri, ni ringetile ku xi letela hi nexe xitombo ku xi nga naveli swilo swa vanhu kambe marito ya mina a ma endli nchumu, hikokwalaho ni kombela n’wina mi nga ni nyika xona mi endla xi nga ha tshavatani no tsakama. Loko swi nga koteki ku endla leswi ni kombela, mi ni rhumela murhandziwa loyi a nga ta xi nyika leswi xi swi rilelaka.
Xikwembu ni kombela leswi hi ku titsongahata. Papa la nga tilweni, ni kombela mi ni hatlisela hiku a na ha swi koti.
Hi mina n’wana wa n’wina loyi a mi rhandzaka,
Basambilu.


text:
Xitsundzuxo: Tiva leswaku eka tsalwa leri a ku tirhisiwangi masivi, u hlaya hi ku rhanda!
“Ni ta ku vona rini?” Peta a pfuxiwa hi xihungwani (sms) xa Angela ka ha ri mpundu. Peta u ve a pfuka a sungula ku phendla-phendla maphepha ya le ntirho, a nga tikarhatangi ku hlamula xihungwani xa Angela.
Loko kuba awara ya khumembirhi, Peta a ha heta ku sarisana na N’waripewu, ntukulu wa van’wani va va akelana vo sungula va ka Malamulele; loko Peta a tlakusa nhloko, hi loyi Angela. Wa yi tiva Tracker? ‘Xi nga va xi kha xi la yini Angela’, Peta a tivutisa leswi hi ku hlamala. Peta u lo languta Angela kan’we ivi a tifambela a kha a yingisela xiyanimoya hi swa le tindleveni, kute loko a ri ku fambeni a vona ndhuti wa munhu; hi loko a hunduluka a kuma Angela xi ri kwala ndhaka ka yena.
“And nou?” Peta a vutisa a kha a hlomula swa le tindleveni,
“Ni ku naverini!” Angela xi boxa xi nga chuwangi, Peta a ntshuxa xihleko a kha languta matlhelo, a nga tshembi leswi a swi twa.
“Ni le ntirhweni, ni ta ku vona loko ni heta…”
“Swi nge endli sweswo!”
“Eeh…”
“Na swona ni nga se rivalo, kasi hi n’whe mani?” vo Angela va ta ku hlamarisa,
“Lava ni tivaku ve hi mina Peter Rikhotso…” Peta a hlamuseta a kha a famba, Angela a ku ni kona kwala tlhelo, va fambisa sweswo va lo wii…
“Ha fika sweswi, ni kumi ndhawu laya mutini luwa!” Angela xi ta nato, hi loko Peta se a sungula ku xi tekela nhlokweni. Ku hava ndlela yin’wani, swi boha a xi dya otherwise xi nge tlheli, phe se xi pfala tichannel, se va va vonini lavo vona! Va te loko va fika laha Angela a nga kombetela kona, Angela a sungula ku khayima Peta kuri a rhanga ndlela a nghena mutini.
“Hi le ka mani kwala? U la ku ni vhiya ne?” Peta a sungula ku khonyanisa xikanda, Angela a n’wu languta a n’wayitela a dzungudza nhloko.
“Ni hlamuli!” Peta a tikisa rito, kambe Angela xi n’wu hlamula hi ku teka voko ra Peta xi ri panga endeni ka jean ya xona. Ivi xikanda xa Peta xi sungula ku tlhantlhenka, a tsipa matihlo a tlhoma rintiho endeni ka xitombo xa Angela xo tsakama, kona kwalaya ghedeni. Hi loko Angela xi hlomula voko ra Peta ivi xi nakatsela ritiho leri a ri ri endeni ka xona. Peta u vheti a rivala hinkwaswo leswi a swi n’wu vilelisa, a landa Angela va nghena ndlwini…
“Ni kombela u ni nakatsela hala phambeni?” Angela xi vula xi kha xi hluvula, kambe Peta a langute hansi loko xi kombela leswi, u te loko a tlakusa nhloko, a hlanganisiwa hi Angela xi pfuli milenge xi rindi yena. Phe Peta o sungula ku vonela Angela, va dyanani xinyamini tolo. A hlamele Peta, Angela u phutseliwi hi kamba ro saseka, nga ku i Gabriel Union; xitombo xa yena a hi lexiya xo ntima xi tlhe xi tlhuma, e-e, xi fana na mathanga ya yena, xi basini xi ha na nsisi. I mani a nga solaku Peta, i n’wanuna wa ka mani a nga alaku ku dya xitombo xo saseka? Hi loko Peta a khinsama hi matsolo, a koka moya, a nuheta nkahelo wa xitombo xa Angela ivi a sungula ku xi khisa mathanga. Hi loko Angela xi sungula ku squirt xi nga se endliwa na nchumu, mathanga ma sungula ku rhurhumela, XI YI LAVA NDENI! Peta u teki nkarhi wa yena a kha a khisa mathanga ma Angela, a kha hefemuteka hi kwalaya mbiteni ya vulombe. Angela xi le ku tlangeni hi mavele ya xona, hala xi le ku khwinyeteleni moya xi kha xi landelela ririmi ra Peta emathangeni ya xona, xi tsakami ngopfu, xa hatima!
Ivi Peta a pfurhetela ximoyani ka xitombo xa Angela, nhwana a tsandeka ku tikhoma, mirhi wa yena wu oma a ghomelela henhla. Ririmi ra Peta ri xeweta ntsingi wa Angela, Angela a tsipa mahlo a pfula milenge a tlakusa nhlana a kha a hefemuteka. Peta a jika na yena, a n’wu tirhisa hi ririmi Angela a n’wu manya hi mathanga ya yena yo kufumela, hi loko Rikhotso va khoma xisuti xa Angela hi matimba va xi tlakusa. Ivi a xi peta ririmi endeni ka xitombo a kha a ri rhendelexa, Angela xi sungula ku pfula milenge xi nyanya ku yi pfula xi kha xi tsandeka ku keta nga ku xi le ka ‘mute’… Eku pfulekeni ka vhangeli (milenge), Peta a hlomula ririmi a hlasela ntsingi wa Angela, nkarhi wa kona u xipi njhani hi ku dya xitombo. Loko Peta a tlakusa nhloko a languta Angela, xi n’wu tlulela xi n’wu nakatsela xikanda, xi nakatsela mati ya xona, hi loko Peta a juma Angela a tlhoma tintiho timbirhi endeni ka xitombo xa yena. Angela xi languta henhla xi tsipini xi sungula ku xanda matihlo, ivi Peta a kongoma exikarhi ka milenge ya Angela a koka ntsingi wa Angela hi vukheta hi minomo a ri ku rhendelexeni tintiho ta yena endeni ka Angela. Hi loko xitombo xa Angela xi sungula ku hisela xi pfepfa mati, Peta a nyanya ku nakatsela ntsingi wa Angela hi ririmi ra yena a kha a rhendelexa tintiho ta yena hi rivilo. Xitombo xa Angela xi sungula ku manyela, Angela a pfala milenge hi rivilo na hi matimba, a tirivala a gwimba-gwimba a kha a twa magezi…
I khale phe Peta a ri ku dyeni xitombo hi nomo, vinyi va muti va nga ta ze va vuya, hi loko a hluvula a sala a lo mbyinya, mbolo ya yena yi dlivadliva. Loko a tshinela ka Angela ku a ta yi tlhoma, xo n’wu susumeta a tshama ehenhla ka xitulu hi le kusuhi na fan, ivi xi peta mbolo ya Peta enon’weni xi ghomela xi tsipa. Hi nkarhi lowu, Angela xi yimi hi milenge kambe xi khwaramini xi le ku mameni mbolo ya Peta loyi a nga tshama hansi, hala xi kha xi tifinger’a hi voko lerin’wani… Peta se u sungula ku raharaha, Angela xi le ku n’wu nakatseleni makende, tindleve ta yena se tisungula no hisa, u le tilweni! Angela xi tirhana na mbolo ya Peta xi kha xi tirhana na xitombo xa xona. Hi loko Peta a xi tlakusa nhloko hi matimba xa ha ri ku mameni mbolo, ivi a xi hunduluxa a xi khomisa swikunhwani xi khwarama, a peta nhlungu ivi a tsipa. Peta a ya mahlweni a peta nhlungu ivi a yi hlomula a nga jahangi, Angela xi sungula ku bhonga. Hi loko Peta a ngetela rivilo a kha a nghenisa nhlungu ntsena, hi loko Angela xi tsandeka ku tikhoma ivi xi wa xi kha xi gomela bya pornstar, swi endlekini nakambe – magezi! Peta a nga hetangi nkarhi, a nga swi lavangi no tiva ku xi vavisekini, u lo na xighada missionary style a sungula ku khwinyetela. Angela xi veka milenge ya xona emakatleni ya Peta xi tlhe xi n’wu gwimba hi matimba ku yi nghenelela hinkwayo, Peta a tirhana na xona kona kwalaya hansi. Angela xi buluka, magezi ya tirhana na xona, Peta a twa hi ku pfepfa no hisela ka xitombo ku se swi endlekini…
Peta na Angela a va ri ku tipheneni, a va tirivele, ngopfu-ngopfu loko Peta a teka Angela hi le ndhaku, marhaku ma ri moyeni, xikanda xa Angela xi ri hansi.
Gogogogo!
“Munghano, nuna wa wena u le ku teni…” Sabina a gongonda hi ku chuwa, Peta a ya mahlweni a ri ku khwinyeteleni, a ri ku suhi no halata. Angela xi ringeta ku tlakuka, Peta a xi omba a ya mahlweni a ri ku xi chovheni.
“Angelo!” Sabina a ya mahlweni a kha a gongonda no vitana Angela, Peta a xi pfala nomo a belela, a balela kambe a halatela handle, Angela xi koti xipula…
“Angela, pfula la!” hi loko nuna wa Angela a sungula ku raha rivanti!
Hefuhefu! Mbita ya Vulombe (Tsonga Erotica)
Previously


text:
binary file compare online dating - Mabunyu a vhana vha venda
Yesu ari, "Tshedza tshanu kha tshi vhone tshele phanda ha vhathu, uri vha kone u vhona mishumo yavhudi yanu, vha rende khotsi anu wa tadulu (Mudzimu).Mateo -42, Romans Musi Yesu a tshi khou tshila kha shango la vha Yuda, vha Roma vha vha tsinda vho vha vhusa. Yesu o vhudza vhathu a ri, "Ni songo lifhedza muthu a ni khakhelaho.
Tshifarafu hetshi tshi do vha kha vhuno vhutshilo kana nga murahu ha lufu.
Hone U a ri vhudza uri ri lifhe vhuvhi nga u ita zwivhuya (kha maswina a shu). Mateo 6:5-15 Kha tshifanyiso hetshi vhanna vhavhili vha khou rabela (u amba na Mudzimu).
Munna munwe o ima tshitaratani, a tshi khou dovhalola thabelo nda pfu.
O vha a tshi funa munwe na munwe a (vhathu vha) tshi muvhona na uri vha mu rende. Hone ri fanela u fana na ula munwe munna a re kha tshi fanyiso ane a khou rabela (u amba na Mudzimu) nga ngomu nduni yawe hune hu sivhe na muthu a mu vhonaho nga nnda ha Mudzimu ane a kona u mu vhona.
Dzindumeliso (Hee Khonani.) Idani ni tangane mudededzi wa vhothe Muhulu. Dzhiani bugu ya lutombo na hone musi ni tshi pfa tshiga hetshi (signal) (rembulusani) vulani kha tshifanyiso tshi tevhelelaho. Yesu ori munna we a fhata nndu yawe kha tombo ndi munna o thanyaho.
Mateo 5 Nga tshifanyiso hetshi, Yesu u khou funza vhathu nga ha Mudzimu. Ri fanela u fhata vhutshilo hashu kha mutheo wo khwathaho.
Yesu u bva ha Mudzimu na uri ndi Murwa wa Mudzimu e ethe. Ngauri vhathu vha humbula mihumbulo mivhi, na uri vha ita vhuvhi, vho fhandekana na Mudzimu. Yesu u bva ha Mudzimu, o dela u funza vhathu uri vhanga divha hani Mudzimu. Na hone ndi do ni vhudza (funza) zwe Yesu a funza vhathu. Yesu ene mune ndi mutheo washu wo khwathaho na hone ri fanela u thetshelesa pfunzo Yawe.
Hezwi zwi do ni thusa uri ni divhe nga ha Mudzimu wa ngoho a tshilaho. Arali ri tshi Muthetshelesa, U do ri thusa u kunda sathane, na mihumbulo mivhi na zwi ito zwo vhifhaho vhutshiloni hashu.
Mateo -27 Yesu o anetshela lungano nga ha vhanna vhavhili kha tshifanyiso hetshi. Na hone Yesu u do vha maanda a shu, a ri thusa nga misi, naho khakhathi dza vhutshilo dzi tshi da.Tags: Adult Dating, affair dating, sex dating


text:
PHOTO COLLECTIONS
Thursday, May 10, 2012
Monday, May 7, 2012
U
B
I
R
Friday, April 27, 2012
Wednesday, April 25, 2012
lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove
lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove lovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelo velovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelovelove


text:
VANTSHWA VA VUTISA
I Yini Leswi Ndzi Faneleke Ndzi Swi Tiva Hi Ku Rhumelana Swilo Swa Timhaka Ta Masangu?
I Yini Ku Rhumelana Swilo Swa Timhaka Ta Masangu?
I ku rhumelana marungula ya timhaka ta masangu, swifaniso kumbe tivhidiyo hi selfoni. Wanuna un’wana u te: “Leyi i ndlela leyi tolovelekeke leyi vanhu va yi tirhisaka leswaku va vulavurisana. Mi rhumelana marungula lama kokaka rinoko ivi hi ku hatlisa mi sungula ku rhumelana swifaniso leswi pfuxaka ku navela ka timhaka ta masangu.”
Ha yini vanhu va swi endla? Gqweta rin’wana leri nga ni ntokoto leri tshahiweke eka phepha-hungu ra The New York Times ri te: “Vantshwa van’wana va vula leswaku ku va ni xifaniso eka selfoni xa jaha kumbe ntombhi ya wena yi nga ambalanga, swi kombisa leswaku se u endla timhaka ta masangu.” Muntshwa un’wana u vule leswaku ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu i ndlela leyi sirhelelekeke yo endla timhaka ta masangu. U tlhele a vula leswaku “a wu nge vi na khwiri kumbe mavabyi lama tlulelaka hi ku hlanganyela eka timhaka ta masangu.”
Swivangelo swin’wana leswi endlaka vantshwa va rhumelana swilo swa timhaka ta masangu swi katsa leswi landzelaka:
Ku navela ku rhandzana ni munhu yoloye.
Hikuva un’wana u va rhumele xifaniso a nga ambalanga naswona na vona va titwa va boheka ku endla tano.
Hi rihi khombo ra ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu?
Loko u kala u rhumela xifaniso hi selfoni a wu nge he lawuli ndlela leyi xi nga tirhisiwaka ha yona kumbe ndlela leyi xi nga ta onha ndhuma ya wena ha yona. Amanda Lenhart, mulavisisi la nga ni ntokoto tlhelo mutsari wa le Pew Research Center, u vule leswi hi ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu: “Hi xitalo loko munhu a rhumeriwe rungula kumbe xifaniso lexi thyakeke na yena u hundzisela eka van’wana.”
Minkarhi yin’wana
Lava rhumeriweke swifaniso swa vanhu lava nga ambalangiki va swi hangalasa hi xikongomelo xo nyanyula vanghana va vona.
Majaha lama tshikiweke ma hangalasa swifaniso swa tintombhi ta wona ti nga ambalanga hi xikongomelo xo rihisela.
XANA A WU SWI TIVA? Minkarhi yo tala ku rhumelana swifaniso swa vanhu lava nga ambalangiki swi fanisiwa ni ku xanisa vana kumbe ku hangalasa swifaniso swa vana leswi pfuxaka ku navela ka timhaka ta masangu. Vana van’wana lava rhumelaneke swilo swa timhaka ta masangu va voniwe nandzu.
Bibele yi ri yini ha swona?
Bibele yi pfumelela vanhu lava tekaneke ntsena leswaku va titsakisa hi timhaka ta masangu. (Swivuriso 5:18) Hambiswiritano, ya swi yirisa ku va vanhu lava nga tekanangiki va hlanganyela timhaka ta masangu. Xiya leswi vuriwaka hi tindzimana leti:
“Vumbhisa ni thyaka ra muxaka wun’wana ni wun’wana swi nga vuriwi hambi ku ri ku vuriwa exikarhi ka n’wina, . . . hambi ku ri ku tikhoma loku nyumisaka kumbe mavulavulelo ya vuphukuphuku kumbe mafenya lama thyakeke.”—Vaefesa 5:3, 4.
“Dlayani swirho swa miri wa n’wina leswi nga emisaveni malunghana ni vumbhisa, thyaka, ku navela ka vuxaka bya rimbewu, ku navela loku vavisaka, ni ku tshwa.”—Vakolosa 3:5.
Tindzimana teto a ti hi lemukisi ntsena emhakeni ya “vumbhisa” (vuxaka bya rimbewu exikarhi ka vanhu lava nga tekanangiki) kambe ti tlhela ti hi lemukisa emhakeni ya “thyaka” (ku nga muxaka wun’wana ni wun’wana wa ku tikhoma ko biha) ni “ku navela ka vuxaka bya rimbewu” (ku nga ri ku navela lokunene ka vatekani kambe ku navela loku nga vangaka ku tikhoma ko biha hi timhaka ta masangu).
Tivutise:
Ku rhumelana swifaniso swa vanhu lava nga ambalangiki i mukhuva wa “thyaka” hi ndlela yihi?
Xana swi pfuxa “ku navela ka vuxaka bya rimbewu” loko biha hi ndlela yihi?
Ha yini ku hlalela ni ku hangalasa swifaniso swa vanhu lava nga ambalangiki ku ri mukhuva lowu “vavisaka”?
Tindzimana leti landzelaka ta Bibele ti nyikela swivangelo leswi twalaka swo papalata ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu.
“Endla hinkwaswo leswi u nga swi kotaka leswaku u tivonakarisa u amukeleka eka Xikwembu, u ri mutirhi la nga riki na nchumu wo khomiwa hi tingana ha wona.”—2 Timotiya 2:15.
“N’wina mi fanele mi va vanhu va muxaka muni hi tlhelo ra swiendlo swo kwetsima swa ku tikhoma ni swiendlo swa ku tinyiketela loku nga ni vukwembu!”—2 Petro 3:11.
Tindzimana teto ti kombisa vuyelo bya ku tikhoma lokunene. Loko u ti khoma hi ndlela leyinene u nge tisoli hikwalaho ka swiendlo swa wena.—Vagalatiya 6:7.
Tivutise:
Ndzi munhu wa njhani?
Xana ndza khathala hi ndhuma ya van’wana?
Xana ndzi lava ku tsakisiwa hi leswi vavisaka van’wana?
Ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu swi yi khumba njhani ndhuma ya mina?
Ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu swi nga byi onha njhani vuxaka bya mina ni vatswari va mina?
MHAKA YA XIVIRI “Munghana wa mina a a ri ni jaha leri a rhandzana na rona exihundleni. U ri rhumele xifaniso xakwe a nga ambalanga ivi na rona ri rhumela xa rona. Ku nga si hundza masiku mambirhi, tata wa yena u langute selfoni ya yena. Leswi a swi voneke swi n’wi hete matimba. U n’wi vutisile hi mhaka leyi kutani a pfumela. Ndza swi tiva leswaku munghana wa mina wa tisola hileswi a swi endleke kambe vatswari vakwe a va karhatekile swinene naswona swi va twise ku vava! A va ha tiyiseki leswaku va ta tlhela va n’wi tshemba.”
Ntiyiso wa mhaka: Ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu swi susa xindzhuti xa loyi a rhumelaka ni loyi a rhumeriwaka. Muntshwa un’wana loyi jaha rakwe ri n’wi sindziseke ku rhumela swilo swa timhaka ta masangu u te: “Swa ndzi nyangatsa naswona swa ndzi nyumisa.”
Tanihi leswi ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu swi nga va ka ni vuyelo byo biha evuton’wini bya wena, eka van’wana ni le timhakeni ta nawu, i vutlhari ku landzela ndzayo ya le Bibeleni:
“Balekela ku navela loku fambisanaka ni vuntshwa.”—2 Timotiya 2:22.
“Endla leswaku mahlo ya mina ma hundza ma nga swi voni swilo leswi nga pfuniki nchumu.”—Pisalema 119:37.
Xana wena a wu ta endla yini?
Tirhisa ndzayo ya le Bibeleni evuton’wini bya wena. Hlaya hileswi humeleleke Janet ivi u hlawula xiboho lexi u anakanyaka leswaku i xinene.
“Siku rin’wana ndzi hlangane ni jaha rin’wana ivi hi nyikana tinomboro ta riqingho. Ku nga si hela ni vhiki, u ndzi kombele leswaku ndzi n’wi rhumela swifaniso ndzi ambale swiambalo swo hlambela.”—Janet.
Xana u ehleketa leswaku Janet a a fanele a endle yini? Xana wena a wu ta endla yini?
XIBOHO A U nga ha vula leswi: ‘A ku na xo biha hi sweswo. Loko ho ya elwandle, a a ta ndzi vona ndzi ambale swiambalo swo hlambela.’
XIBOHO B U nga ha vula leswi: ‘A ndzi tiyiseki leswaku xikongomelo xakwe hi xihi. Swa antswa ndzi n’wi rhumela xifaniso lexi ndzi ambaleke swiambalo swo koma kumbe swo ndzi manya ndzi vona leswaku u ta endla yini.’
XIBOHO C U nga ha vula leswi: ‘Jaha leri ro tsakela ntsena ku endla timhaka ta masangu na mina. Rungula rakwe ndzi ta ri susa efonini ya mina.’
Xiboho C xi twala xi ri xa vutlhari. Hilaha Bibele yi vulaka hakona yi ku: “U tlharihile la voneke khombo kutani a tumbela, kambe la nga riki na ntokoto u ye emahlweni kutani u fanele a xupuriwa.”—Swivuriso 22:3.
Swiboho leswi nga laha henhla swi kombisa ndlela leyi ku rhumelana swilo swa timhaka ta masangu ni mikhuva yin’wana ya ku tikhoma ko biha swi sungulaka ha yona: Xana u hlawula vanghana hi vutlhari? (Swivuriso 13:20) Nhwanyana un’wana la vuriwaka Sarah u vule leswi: “Aka xinghana ni vanhu lava u swi tivaka leswaku va ta ku tsundzuxa loko u endla swiboho leswi hoxeke.” Nhwanyana la vuriwaka Delia u te: “Vanhu van’wana lava tiendlaka vanghana va wena va nge ku pfuni leswaku u va ni mahanyelo lamanene. Loko mahanyelo ya vona ma nga fambisani ni milawu ya Xikwembu, va ta ku khutaza ku endla swilo leswi nga riki swinene. Xana u lava swi va tano eka wena?”


text:
Vuvabyi bya Rihuhu
Vuvabyi bya Rihuhu i xitsongwatsongwana xa vuvabyi lebyi vangaka ku pfimba ka byongo eka vanhu na swin'wana swiharhi swa ngati yo kufumela.[1] Swikombiso swo rhanga swi nga katsa mukhuhlwana na vonaka xi lumiwile.[1] swikombiso leswi swi landzeriwa hi xin'we kumbe ku tlula xa swikombiso leswi landzelaka: ku famba hi madzolonga, nyanyuko wo ka wu nga lawuleki, ku chava mati , ku hluleka ku fambisa swirho swin'wana swa miri, ku hlanganahlangana, na ku titivala.[1] Endzhaku ko vonakala ka swikombiso, vuvabyi bya rihuhu mikarhi yo tala byi yisa eku feni.[1] Nkarhi lowu nga kona exikarhi ka ku kuma vuvabyi na ku sungula swikombisa hi xitalo I n'hweti ku ya eka tin'hweti tinharhu. Hambiswiritano, nkarhi lowu wu hambana ku suka ehansi ka vhiki ku ya eka ku tlula lembe.[1] Nkarhi wu ya hi mpfhuka lowu xitsongwatsongwana xi faneleke ku wu famba ku fikelela sisiteme ya misiha yo lawula.[2]
Leswinga ndzeni
Xivangelo na mfembo[Lulamisa | edit source]
Vuvabyi bya rihuhu byi hundziseriwa eka vanhu kusuka eka swiharhi swin'wana. Vuvabyi bya rihuhu byi hundziseriwa loko xihari lexi tluletiweke xi khuhlana kumbe luma xihari xin'wana kumbe munhu. [1] Marhi ya xiharhi lexi tluletiweke nakambe ya nga hundzisela emahlweni vuvabyi bya rihuhu loko marhi ya hlangana na xiharhi xin'wana kumbe munhu.[1] Timhangu ta vuvabyi bya rihuhu to tala eka vanhu ti vangiwa hi ku lumiwa hi timbyana.[1] Ku tluala 99% wa timhangu ta vuvabyi bya rihuhu eka matiko lawa timbyana ti nga na vuvabyi bya rihuhu byi vangiwa hi ku lumiwa hi timbyana.[3] Eka MaAmerika , ku lumiwa hi timangadyana hi swona hi xitalo swi vangaka ntluleto wa vuvabyi bya rihuhu eka vanhu, naswona ehansi ka 5% ya timhangu ti huma eka timbyana.[1][3] Makondlo a ya tali ku khomiwa hi vuvabyi bya rihuhu.[3] Xitsongwatsongwana xa vuvabyi bya rihuhu xi ya ebyongweni hi ku landzelerisa misiha ya Periferali . Vuvabyi byi nga fembiwa endzhaku ka ku sungula ka swikombiso.[1]
Nsivelo na vutshunguri[Lulamisa | edit source]
Ku lawula swiharhi na minongonoko ya ntlhavelo swi hungutile xungeto wa vuvabyi bya rihuhu kusuka eka timbyana eka swifundza swo tala.[1] Ntlhavelo wa vanhu va nga si va na byona ku bumabumeriwile eka vanhu lava nga le ka xungeto. Ntlawa lowu nga le ka xungeto wa le henhla wu katsa vanhu lava tirhaka hi timangadyana kumbe lava tshamaka nkarhi wo leha eka tindhawu leti vuvabyi bya rihuhu byi nga kona.[1] Eka vanhu lava nga tivaka vuvabyi bya rihuhu, ntlhavelo wa vuvabyi bya rihuhu na immunoglobulin ya vuvabyi bya rihuhu swi tirha ku sivela vuvabyi loko munhu a amukela vutshunguri ku nga si sungula swikombiso swa vuvabyi bya rihuhu.[1] Hlantshwa laha u lumiweke na laha u khwayekeke ku ringana 15 wa timinete hi xisiphi na mati, povidone iodine , swibasisi tanihilaha swi nga dlayaka xitsongwatsongwana na ku vonaka swi tirha eka ku sivela ku hundziseriwa emahlweni ka vuvabyi bya riruhu. [1] Kova nhlayo yintsongo leyi nga pona eka vuvabyi bya rihuhu endzhaku ka ku komba swikombiso. Leswi swi endliwa hi vutshunguri bya tindhawu to tala lowu tivekaka tanihiNtwanano wa Milwaukee [4]
ntlhavelo[Lulamisa | edit source]
Template:Drugbox ntlhavelo wa vuvabyi bya rihuhu i ntlhavelo[[]]lowu tirhisiwaka ku sivela vuvabyi bya rihuhu.[5] Ku na yo hlaya leyi nga kona leyi ha yimbirhi yi nga hlayiseka na ku tirheka. yi nga tirhisiwa ku sivela vuvabyi bya rihuhu byi nga si naswona nkari wo leha endzhaku ku khomiwa hi xitsongwatsongwana xo tanihi ku lumiwa hi mbyana kumbe mhangadyana. Nsawuto lowu nga kona wu teka nkarhi wo leha endzhaku ka mimpimo yinharhu ya mirhi. Hi xitalo yi nyikiwa hi jekixeni edzobyeni kumbe nyameni. Endzhaku ko va na byona ntlhavelo wu tirhisiwa xikan'we na immunoglobulin ya vuvabyi bya rihuhu. ku bumabumeriwa leswaku lava nga le ka xungeto wo kuma vuvabyi va tlhaveriwa va nga se byi kuma. Ntlhavelo wu tirha eka vanhu na swin'wana swiharhi. Nsawutiso wa timbyana wa tirha eka ku sivela vuvabyi eka vanhu.[5]
Vuhlayiseki[Lulamisa | edit source]
Timiliyoni ta vanhu misava hinkwayo va tlhaveriwile na ku kumbetela leswaku leswi swi hlayisa ku tlula 250,000 wa vanhu hi lembe.[5] Wu nga tirhisiwa hi vuhlayiseki eka mitlawa ya malembe hinkwawo. Kwalomu ka 45 wa tiphesente ta vanhu va huma nkarhinyana ku tshukela na ku twa ku vava laha va tlhaviveko kona hi jekixini. Kwalomu ka 5 na 15 wa tiphesente ta vanhu va nga va na mukhuhlwana,ku pandziwa hi nhloko, kumbe ku nhlanta. Endzhaku ka ku khomiwa hi vuvabyi bya rihuhu a ku na leswi lwisanaka na leswi kombisiweke. Ntlhavelo wunyingi a wu na thimerosali Ntlhavelo lowu endliweke kusuka eka misiha wu tirhisiwa ntsena eka matiko yatsongo, ngopfungopfu eAsia na le Latini Amerika, kambe a wu tirhi kahle naswona wu na swivuyelandzhaku swinyingi. Ku tirhisa yona a swi bumabumeriwanga hi Nhlanganu wa Rihanyu wa Misava.[5]
Nxavo wa le holisele wu le xikarhi ka 44 na 78 USD eka khoso ya vutshunguri kusukela hi 2014.[6] Eka United States khoso ya ntlhavelo wa vuvabyi bya rihuhu yi tlula 750 USD.[7]
Epidemiyoloji[Lulamisa | edit source]
Vuvabyi bya rihuhu byi vanga kwalomu ka 55,000 wa mafu misava hinkwayo lembe hinkwaro.[1][8] Ku tlula 95% wa mafu lawa ya humelela e Asia na le Afrika.[1] Vuvabyi bya rihuhu byi kona eka ku tlula 150 wa matiko na matikonkulu ya Antartika.[1] Ku tlula tibiliyoni tinharhu ta vanhu ti tshama eka swifundza swa misava laha vuvabyi bya rihuhu byi nga kona. [1] EYuropa na le Australia, vuvabyi bya rihuhu byi kona ntsena eka timangadyana.[9] swihlala swinyingi leswitsongo a swi na vuvabyi bya rihuhu na switsanana.[10]
Ku yelanisa[Lulamisa | edit source]
- ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 1.12 1.13 1.14 1.15 1.16 1.17 "Rabies Fact Sheet N°99". World Health Organization. July 2013. Retrieved 28 February 2014.
- ↑ Cotran RS; Kumar V; Fausto N (2005). Robbins and Cotran Pathologic Basis of Disease (7th ed.). Elsevier/Saunders. p. 1375. ISBN 0-7216-0187-1.
- ↑ 3.0 3.1 3.2 Tintinalli, Judith E. (2010). Emergency Medicine: A Comprehensive Study Guide (Emergency Medicine (Tintinalli)). McGraw-Hill. pp. Chapter 152. ISBN 0-07-148480-9.
- ↑ Hemachudha T, Ugolini G, Wacharapluesadee S, Sungkarat W, Shuangshoti S, Laothamatas J (May 2013). "Human rabies: neuropathogenesis, diagnosis, and management.". Lancet neurology 12 (5): 498–513. doi:10.1016/s1474-4422(13)70038-3. PMID 23602163.
- ↑ 5.0 5.1 5.2 5.3 "Rabies vaccines: WHO position paper". Weekly epidemiological record 32 (85): 309–320. Aug 6, 2010.
- ↑ "Vaccine, Rabies". International Drug Price Indicator Guide. Retrieved 6 December 2015.
- ↑ Shlim, David (June 30, 2015). "Perspectives: Intradermal Rabies Preexposure Immunization". Retrieved 6 December 2015.
- ↑ Lozano R, Naghavi M, Foreman K, Lim S, Shibuya K, Aboyans V, Abraham J, Adair T, Aggarwal R (Dec 15, 2012). "Global and regional mortality from 235 causes of death for 20 age groups in 1990 and 2010: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2010.". Lancet 380 (9859): 2095–128. doi:10.1016/S0140-6736(12)61728-0. PMID 23245604.
- ↑ "Presence / absence of rabies in 2007". World Health Organization. 2007. Retrieved 1 March 2014.
- ↑ "Rabies-Free Countries and Political Units". CDC. Retrieved 1 March 2014.


text:
Rixaka: Tsonga
Nyimba: Hlengwe
Mfungho (Totem): Humba, Xinyori (Xikatsa xa Humba) na Ndzilo
Ndzin’wani: Xihlengwe na Xitshwa [Xitsonga]
Matiko: South Africa, Zimbabwe, na Mozambique
Swivongo: Cawuke (Chauke/Chawuke), Mavasa (Mabasa), Sono-Hlungwani, Makondzo (Makondo), Nkanyana etc.
Xitlhokovetselo xa Vahlengwe:
“Hi Vahlengwe va Xinyori xa humba, Xioki xa Ndzilo, wa Nyoxi, wa Malwana, wa Xisakamimpfi Malilwana (ndzolonyana), wa Ntsandza Chavani, ndzi chava mahika wa mumu wa tolo, wa vukolokoco maribyeni, hlazani mahula homu, madyaswambisi!”
Va ka Cawuke i Vahlengwe, Hlengwe swi vula rifumu; Vahlengwe i yin’wani ya tinyimba letikulu eka rixaka ra Vatsonga. Vito ra vona ri huma hi leswo van’wana va nge, Vahlengwe a va nga tivi ndzilo, a va dya nyama yimbisi. Kutani Cawuke (Mantsena) a oka eka vo kokwa yena va ka Sono (van’wana va ri u lo yiva kunene) ndzilo hi xinyorhi xa mhumba a baleka, hi laha va nge, “Cawuke ca humba” (Cawuke swi vula xioki xa ndzilo).
Kambe van’wana va rungula swin’wana, va ku a hi ndzilo lowu va ka Cawuke va nga yivela va ka Sono, va vula ku i vuhosi. Hikuva Zinjhiva hosi ya ka Sono a a vabya, kutani a humesa ndzalama ya vukosi (van’wana va ri a a ri Maledza). Kutani a ku eka n’wana wa yena wa xisati la tekiwake hi va ka Cawuke: “Dyisa n’wana wa wena ndzalama ya vuhosi, a ta fuma tiko ra hina ra ka Sono”. Ivi N’waZinjivha a teka a dzalama a yi chela eka xinyorhi xa humba, a yi fihla. Loko Zinjhiva a fa, va ka Sono va lava ndzalama va nga yi kumi. Va vitana n’wana wa vona lowa xisati, va vutisa ku ndzalama yi ye kwi, a ku; “A ndzi yi tivi, ndzi nga wansati, yi tiva hi n’wina.”
Hi loko a lava mirhi a hlambisa n’wana wa yena ha yona, a n’wi mitisa ndzalama yi tshama endzeni, a ku: “Swi n’wi ringene (swo fuma tiko)”… A vitana va ka Cawuke ni va ka Sono, a va komba n’wana, va nkhonza hikuva munhu loko a mite ndzalama ya vuhosi, va khale a va chava, a va fanele ku pfumela. N’wana loyi a ku ri Mantsena, a ku ri enkuweni wa Mavungu, eSongotani.
Mutsari A. A. Jaques u hlamusela nakambe ku, va ka Cawuke van’wana va humile Xingondweni. Rito Xingondweni, loko ri vula ndhawu, kumb loko ri vula munhu, ri na ndzhukano ngopfu. I rito leri tirhisiwaka ku nyefula vanhu lava humaka ehenhla ka nambu wa Save, mutsari u ri tirhisile handle ko ri twisisa, ku nga tiko ra Save, le ka Manwato.
Vahlengwe va yile edzongeni, va hundza tiko ra ka Maputsu, va ya fika le ku vuriwaka ka Zulu namutlha. Va vuyile nakambe, va ya ka Maputsu va pela nambu wa Nkomati va vuyela eN’walungwini exikarhi ka Nkomati na lwandle. Va ya emahlweni, va pela nambu wa Vembe, va tsemakanya tiko ra Valenge (Van’wani va vula valenge ku i Vacopi), va siya Vadzonga ni Vanhlave, edzongeni, va ya fika enambyeni wa Save, va wu pela nakambe. Va vuyele edzongeni va ri karhi va hlongola Vanyayi, va ya kuma va ka Valoyi. Va ri va lwile ngopfu na vona ku ya fika enyimpini leyi ku nga dlayiwa Muheni tata wa Xikwalakwala na Pambulo (Tihosi ta Valoyi). Ku sukela nkarhi lowu va tekanile ni va ka Valoyi.
Rixaka ra ka Cawuke i rixaka lerikulu ngopfu, tiko ra Vahlengwe ri kumeka na ri nava exikarhi ka mindzilikani ya tiko ra Mozambique na Zimbabwe, ku ya eN’walungwini. Lavaya va nga sala le namutlha ku nga ka Zulu, va tivula va ka Mabaso, Myiyo na Hlengwa (Hlenga).
Xitlhokovetselo xa Vahlengwe va ka Myiyo (Ndzilo):
“AmaThong’amahle AmaThong’amnyama avus’abafileyo
AbakoGasa bayayivuma lendaba
Singwazi…
Ilindamkhonto
Mabasa/Mabaso
Matshisa
Tshawuke
Bhakwane
Ntimeni
Sivumane saMatsena
Sinyorinyori sahumba
Abathwal’uMlilo ngeNkumba
Mtotobi kaNkumba
Nkumba kaDengezane
uNdaleka owayelenkani yotshongolo
Thina sehlula amabhunu elezibhamu zawo”
TIHOSI TA KA CAWUKE
- Xinyori – Tata wa Bangwana, a nga tata wa Mantsena (Cawuke) na Madzive
Mangule, Masivamele na Xigombe i van’wani va vana va Matsena:
- Mangule – u nyikiwe tiko exikarhi ka nambu wa Mawunje na Musapa, hansi ka nambu wa Save. Hi kona ku nga fa va Ximizi le Mapungana, a dlaya hi Vanyayi enyimpini. Mangule, hi yena tata wa Zarhi, hosi leyikulu hi vurhena na ndhuma, eka tihosi ta Vahlengwe.
- Masivamele – na yena a pandzeriwa xitikwani exikarhi, vito ra Masivamele ri sukela ka ku a a kanela timhaka ta huvo a sivamile.
- Xigombe – u nyikiwile xikarhi ka Vembe na Mawunje, Ku sukela ka Sengwe ku ya fika Bileni. Tiko ra Xigombe hi rona ri endlaka ndzilikani na Vahlave va ka Mavunda, le ka nambu wa Xigombe.
Zarhi
Eka tihosi ta Vahlengwe, Zarhi wa Mangule wa Mantsena wa Bangwana, hi yena a nga lwa ngopfu tinympi to kuma misava. Zarhi a ku ri hosi ya nkoka ngopfu, a yi nga huheriwi hi munhu, a yi chaviwa hi tinxaka to tala, to huma Europe, Asia na leti a a akelene na tona, ngopfu rixaka ra Vanyayi. Vanyayi a va chava ngopfu Zarhi, hi leswi a va tiva ndhuma ya yena yo haxa valala hi tinyoxi kumbe hi ndzilo. A ku ri munhu wo titumbeta nguofu, ku fana na tata wakwe Mangule.
Tiko ra Zarhi a ri suka enambyeni wa Save, ku ya fikela evuxeni bya le mahlanganeni ma Save na Lundi.
Hambi hi kwalomuya ka malembe ya vo 1775, Zarhi a ku ri hosi yo tiveka hi matimba na vutlharhi, na ntokoto wa swa vuxavisi. Vaxavisi va tiko ra Zarhi a va nga kanganyisiwi, tani hi loko hosi a yi va yimelela no va sirhelela. Zarhi a kuri wanuna wo leha, wa ntima wo dzika. U vile na vana vo tala swinene, lava va nga yisa emahlweni va kurisa mfumu wa Vahlengwe, va wu anamisa eka misava leyi sukaka elwandle ku ya fika Zimbabwe. Zarhi, loko vana va yena va kuma misava, a a va veka tani hi tihosi, a va dyondzisa ku fuma hi vutlharhi, ku endla vuxavisi na ku lwa. Van’wani va vana va Hosi Zarhi i Mihingo, Mavhuve, Makununje, Salani, Cid’oko, Matshovele, Tshovani na Cimise.
Mihingo
Mihingo, i n’wana Zarhi loyi a nga sala a tamela nhonga ya vuhosi bya tata wa yena, na yena a ku ri nhenha leyikulu.
Vana va Muhingo i Chisa, Makalani na Banga; hinkwato leto i tihosi ta ndhuma ta Vahlengwe.
- Banga, n’wana Mihingo, u ake ntsindza wa yena kusuhi na le mahlanganini ma nambu wa Save na nambu wa Honde, le Chipinga, endzhaku ka loko a pele nambu wa Lundi loko a suke emarhumbini, la namutlha ku vuriwaka Gonarezhou National Park, ku nga xiphemu xa Limpopo Trans-National Park. Hosi Banga, i un’wani wa lava nga tekeriwa marhumbi ma vona loko Valungu va lave ku endla ntanga wa swiharhi.
Tiyindlu ta Vukosi eAfrika Dzonga:
- Nyimba ya Vinzuwana yi fuma yindlu ya ka Mkhomi.
- Nyimba ya Ximize yi fuma yindlu ya ka Mphakati.
- Nyimba ya Mihingo yi fuma yindlu ya ka Mudavula.
- Nyimba ya Tshovani yi fuma yindlu ya ka Mtiti.
MARHAVI YA XIVONGO XA KA CAWUKE
Va ka Cawuke va na swivongo leswi nga marhavi ma xivongo, swin’wani swa swona hi leswi:
- Chavani
- Xitlhangu
- Ntlati
- Phikela
- Mudavula
- Xid’oko
- Mahenye
- Matekani
- Maceme
- Humula
- Mahlungu
- Matsemani
VANHU VA NDHUMA VAVAHLENGWE
- Thomas Hasani Chauke: Xiyimbeleri, tlhelo nsini eka vuyimbeleri bya Xitsonga eAfrika Dzonga.
- Cidalia Chauke: Holobye wa Timhaka ta Rimbewu, Vuhlayiseki Bya Vana eMozambique.
- Justin Chauke: Mulweri wa ntshuxeko, tlhelo nhenha ya tiko, eZimbabwe.
- Khensani Madlome: Mudyondzisi wa Xitsonga eUniversity of Zimbabwe.
- Thomas Chauke: Xiyimbeleri xa ndhuma xa le Afrika Dzonga
To contribute to the subject submit content to admin@vivmag.co.za
U nga hlaya:
Swivongo Swa Vatsonga, AA Jaques, Sasavona Publishers
Hlengweni: The History of the Hlengwe of the Lower Save and Lundi Rivers


text:
The Tsonga nation has a special relationship with alcohol; it is this intimate relationship that has seen alcohol feature in most Tsonga ceremonies. When a Tsonga child is born, we inform the ancestors using Vuputsu. When it’s time for initiation the same applies, we also use alcohol during marriage ceremonies, and after a funeral ku na byalwa bya tipiki.
Here is a list of Tsonga alcoholic drinks and ingredients
Vuputsu (Beer)
Some refer to it as Mqomboti (borrowed from Nguni) instead of Vuputsu ya Xitsonga.
Swikhendzhakhendzhani (Ingredients) swo endla Vuputsu:
- Puncwana (Mapa)
- Comela
- Mati
Eka siku ro sungula, ku tekiwa mapa ya swekiwa na comela laha swi virisiwaka. Loko swi virile swi hundzuke pungula swi tekiwa swi horisiwa. Loko swi horiswile eka siku leri landzelaka ku cheriwa comela kambe leswaku byi twalela.
Byi vekiwa eka makhuwana laha byi swekisiwiwaka loko byi nga enelanga, eka siku ra vunharhu ku ta kambiwa leswaku xana byi endlile phiriva ke. Loko byi endlile hi laha eka siku ra vumune ku nga ta kambiwa leswaku xana byi virile ku ringanela leswaku byi nga hlutiwa. Loko byi ringanerile bya hlutiwa no cheriwa emakhuwanini leswaku byi ta nwiwa.
Eka minkarhi yo tala eka miganga ya Vatsonga ku na munhu loyi a dumeke hi ku ringa. Hi yena a nga ta vula leswaku byi enerile ku vanhu va nga tikhalambisa hi byona.
Swimbyanyana (Bread Beer)
Laha ku tekiwa xikwa xi lovekiwa kutani loko se rixa xi tlutiwa laha ku humaka byalwa lebyi vitaniwaka leswaku I ximbyanyana.
Vukanyi (Marula Wine)
Modern alcohol made hi Vukanyi i Amarula.
Swikhendzhakhendzhani (Ingredients) swo endla Vukanyi:
- Mihandzu wa nkanyi
- Mati
Ku sunguriwa ku rhoteriwa mankanyi, ya hlengeletiwa laha loko ya enerile leswaku ya nga tirha. Vatswatsi va ta tshama hansi varhumbula, laha hi kona laha ku tekiwaku vundzeni bya Nkanyi ku siyiwa mongo. Timongo titlhela tinghenisiwa eka xibye tikamiwa hi mati ku endlela leswaku hikwabyo vundzeni bya suka. Loko ku hetiwa kwalaho timongo ta nekiwa ku endlela leswaku ku ta deviwa loko se tiomile.
Loko ku hetiwile ku rhumbula, hi loko se byi vekiwa siku, eka siku ra vumbirhi hi laha hi kumaka kona lebyo nyanganya lebyi nwiwaka hi majaha lawa tsongo na lavo nghena kereke. Endzhaku ka sweswo, lebyiya byin’wana byi ta yimeriwa byi hundzuka lebyo bava eka masiku manharhu kumbe ku tlula, laha se byi hundzukaka mbafi. Lebyi hi byona lebyo bava ku fana na xiyakayani na swona byi tshembiwile swinene eka ku aka miti. Leswi swiendliwa hi leswi vavanuna va tiyaka (sexual power) loko va nwile byona.
Vucema (Palm wine)
Swikhendzhakhendzhani (Ingredients) swo endla Vucema:
- Vucema byi huma eka Hanga (Tree).
Hanga ri tsemiwa nhompfu ku sala xigodo leswi endlaka leswaku ku huma mafi ya Hanga. Leswi I endlelo leri fanaka na loko sinya wu huma mafi (mupfu) kasi eka Hanga ku huma Vucema.
Vucema byi kangeteriwa kunene byi karhi byi thona, endzhaku ka 3 to 5 wa tiawara byi ringana 2 wa malitara. Ku vila ka byona a ku teki nkarhi wo leha.
Ku ya emahlweni ku pfatlanya xilondza xa Hanga I ku engetela ka ku thona ka vucema. Vucema byi nga ringana ku tiko hikwarho ri xurha hi tilitara titsongo. Vucema byi na vukarhi swinene.
Alcohol abuse is not cool.
Contribute to this post, ku na byalwa hi nga byi rivala? #Mapha!
Image: Gazankulu Republic


text:
Topseller
Xikar High Performance Set
Inhalt: 1x Turrim 1x Spark Plug Bohrer-11mm (Spark Plug = Zündkerze)
127,20 CHF * 159,00 CHF *
Xikar Pipeline Xikar Cirro - Xikar Xikar Tech Xikar Forte XIKAR XO Xikar Volta Xikar Digital Xikar X8 Silver Xikar Xikar Tech Xikar MTX - Xikar Allume Xikar ELX Black Xikar Cutter - Xikar Allume Xikar Ultra Xikar Tech Xikar Allume Xikar Cutter - Xikar Xi1 Xikar X875 75 Xikar Xi3 Xikar ELX Xikar 5x64 Xikar Cutter - XIKAR XO Blau Xikar Ellipse Xikar M8 Metal Xikar Lederetui Xikar High Xikar 5x64 Xikar Allume Xikar Pulsar G2 Xikar Xikar Tech Xikar Volta Xikar Xikar Vitara Xikar Resource XIKAR XO Xikar Volta Xikar Forte Xikar Xikar Xi2 Mesh XIKAR XO Bronze
Zuletzt angesehen


text:
Xana Wa Swi Lava Ku Kuma Tinhlamulo Ta Swivutiso Swa Nkoka Swinene eVuton’wini?
KUMBEXANA u tshama u tivutisa swivutiso swo fana ni leswi:
Xana Xikwembu xa hi rhandza hakunene?
Xana tinyimpi ni ku xaniseka swi ta kala swi hela?
Xana ku endleka yini ha hina loko hi fa?
Xana ku ta endleka yini hi varhandziwa va hina lava feke?
Ndzi fanele ndzi khongela hi ndlela yihi leswaku Xikwembu xi yingisa xikhongelo xa mina?
Ndzi nga wu kuma njhani ntsako evuton’wini?
Xana u nga ti kuma kwihi tinhlamulo ta swivutiso leswi? Loko wo ya etilayiburari kumbe eswitolo leswi xavisaka tibuku, u ta kuma tibuku to tala ngopfu leti ku vuriwaka leswaku ti tamele tinhlamulo. Kambe, ko tala leswi ti swi vulaka a swi pfumelelani. Tin’wana ti vonaka ti pfuna hi nkarhi wolowo kambe ti hatla ti heleriwa hi nkarhi kutani swi boha leswaku ti pfuxetiwa kumbe ti siviwa hi tin’wana.
Ku ni buku yin’wana leyi tameleke tinhlamulo leti nga tshembiwaka. Buku leyi yi tamele ntiyiso. Yesu Kreste u khongele eka Xikwembu a ku: “Rito ra wena i ntiyiso.” (Yohane 17:17) Rito rero i Bibele yo Kwetsima. Eka matluka lama landzelaka, u ta kuma tinhlamulo leti nga ntiyiso ni leti twisisekaka ta swivutiso leswi vutisiweke laha henhla.
Xana Xikwembu Xa Hi Rhandza Hakunene?
LEXI ENDLAKA VANHU VA VUTISA: Hi hanya emisaveni leyi taleke hi vanhu lava nga ni tihanyi ni vuhomboloki. Vukhongeri byo tala byi dyondzisa leswaku ku xaniseka loku nga kona i ku rhandza ka Xikwembu.
LESWI BIBELE YI SWI DYONDZISAKA: Xikwembu a xi si tshama xi vanga vuhomboloki. Yobo 34:10 yi ri: “A swi ve ekule swinene ni Xikwembu xa ntiyiso leswaku xi endla hilaha ku hombolokeke, ni Lowa Matimba Hinkwawo ku endla hilaha ku nga lulamangiki!” Xikwembu xi tiyimisele ku endlela vanhu leswinene. Hi yona mhaka leyi Yesu a hi dyondziseke leswaku hi khongela hi ku: “Tata wa hina la nge matilweni, . . . Mfumo wa wena a wu te. Ku rhandza ka wena a ku endleke emisaveni, hilaha ku endlekaka hakona etilweni.” (Matewu 6:9, 10) Xikwembu xi hi rhandza hi mbilu hinkwayo lerova xi kale xi nyikela hi N’wana wa xona leswaku ku ta hetiseka xikongomelo xa xona.—Yohane 3:16.
Nakambe hlaya Genesa 1:26-28; Yakobo 1:13; na 1 Petro 5:6, 7.
Xana Tinyimpi Ni Ku Xaniseka Swi Ta Kala Swi Hela?
LEXI ENDLAKA VANHU VA VUTISA: Tinyimpi ti mbumburhela timiliyoni ta vanhu. Hinkwerhu ha karhateka loko hi vona vanhu va xaniseka.
LESWI BIBELE YI SWI DYONDZISAKA: Xikwembu xi vule leswaku ku ta fika nkarhi lowu xi nga ta tisa ku rhula emisaveni hinkwayo. Loko Mfumo wa xona se wu fuma, vanhu a va nge he “dyondzi nyimpi.” Kambe va ta “fula mabanga ya vona ma va swikomu.” (Esaya 2:4) Xikwembu xi ta herisa vuhomboloki hinkwabyo ni ku xaniseka. Bibele yi ri: “[Xikwembu] xi ta sula mihloti hinkwayo ematihlweni ya vona, rifu a ri nge he vi kona, hambi ku ri ku kolola, ni xirilo ni xitlhavi a swi nge he vi kona. Swilo swo sungula [ku katsa ni vuhomboloki ni ku xaniseka swi ta va] swi hundzile.”—Nhlavutelo 21:3, 4.
Nakambe hlaya Pisalema 37:10, 11; 46:9; na Mikiya 4:1-4.
Xana Ku Endleka Yini Ha Hina Loko Hi Fa?
LEXI ENDLAKA VANHU VA VUTISA: Vukhongeri byo tala emisaveni byi dyondzisa leswaku moya wa munhu wu ya emahlweni wu hanya loko a file. Kasi byin’wana byi vula leswaku vafi va nga vavisa lava hanyaka kumbe leswaku Xikwembu xi xupula lavo homboloka hi ku va hisa endzilweni wa tihele.
LESWI BIBELE YI SWI DYONDZISAKA: Loko vanhu va fa a va yi emahlweni va hanya. Eklesiasta 9:5 yi ri: “Lava feke, a va tivi nchumu nikatsongo.” Tanihi leswi vafi va nga tiviki nchumu, va nga kotiki ku twa kumbe ku endla swo karhi, a va nge swi koti ku vavisa lava hanyaka kumbe ku va pfuna.—Pisalema 146:3, 4.
Nakambe hlaya Genesa 3:19; na Eklesiasta 9:6, 10.
Xana Ku Ta Endleka Yini Hi Varhandziwa Va Hina Lava Feke?
LEXI ENDLAKA VANHU VA VUTISA: Hinkwerhu hi lava ku hanya naswona hi lava ku tiphina hi vutomi ni varhandziwa va hina. Kutani swi fanerile leswaku hi navela ku vona varhandziwa va hina lava feke va hanya nakambe..
LESWI BIBELE YI SWI DYONDZISAKA: Vanhu vo tala lava feke va ta pfuxiwa. Yesu u tshembise leswaku lava nga eka ‘masirha-bako ya xitsundzuxo va ta huma.’ (Yohane 5:28, 29) Hi ku pfumelelana ni xikongomelo xa Xikwembu xa le ku sunguleni, lava nga ta pfuxiwa va ri vanhu va nyama va ta hanya emisaveni leyi nga ta va yi ri paradeyisi. (Luka 23:43) Vanhu lava yingisaka va ta va ni rihanyo leri hetisekeke va tlhela va hanya hilaha ku nga heriki. Bibele yi ri: “Lavo lulama va ta dya ndzhaka ya misava, va ta tshama eka yona hi masiku.”—Pisalema 37:29.
Nakambe hlaya Yobo 14:14, 15; Luka 7:11-17; na Mintirho 24:15.
Ndzi Fanele Ndzi Khongela Hi Ndlela Yihi Leswaku Xikwembu Xi Yingisa Xikhongelo Xa Mina?
LEXI ENDLAKA VANHU VA VUTISA: Vanhu etikerekeni to hambana-hambana va khongela. Kambe vo tala va vona onge swikhongelo swa vona a swi hlamuriwi.
LESWI BIBELE YI SWI DYONDZISAKA: Yesu u hi dyondzise leswaku hi papalata ku phindha-phindha marito lama fanaka loko hi khongela. U te: “Loko u khongela, u nga vuli swilo leswi fanaka hi ku phindha-phindha.” (Matewu 6:7) Loko hi lava leswaku Xikwembu xi yingisa swikhongelo swa hina, hi fanele hi khongela hi ndlela leyi amukelekaka eka xona. Leswaku hi kota ku endla tano, hi fanele hi dyondza leswi nga ku rhandza ka Xikwembu kutani hi khongela hi ku pfumelelana na kona. Yohane wo Sungula 5:14 yi ri: “Ku nga khathariseki leswaku i yini lexi hi xi kombelaka hi ku ya hi ku rhandza ka xona, xa hi twa.”
Nakambe hlaya Pisalema 65:2; Yohane 14:6, 14; na 1 Yohane 3:22.
Ndzi Nga Wu Kuma Njhani Ntsako eVuton’wini?
LEXI ENDLAKA VANHU VA VUTISA: Vanhu vo tala va ehleketa leswaku mali, ndhuma kumbe vumbhuri swi ta va endla leswaku va tsaka. Hikwalaho va lwela ku va ni swilo leswi kambe a va wu kumi ntsako lowu va wu lavaka.
LESWI BIBELE YI SWI DYONDZISAKA: Yesu u vule ndlela leyi ntsako wu nga kumekaka ha yona loko a ku: “Va tsaka lava khathalaka hi xilaveko xa vona xa moya.” (Matewu 5:3) Hi nga kuma ntsako wa xiviri loko hi teka magoza yo enerisa xilaveko lexikulu lexi hi nga na xona, ku nga ku lava ku tiva Xikwembu ni xikongomelo xa xona. Vutivi byolebyo byi kumeka eBibeleni ntsena. Byi ta hi pfuna leswaku hi tiva leswi hakunene swi nga swa nkoka ni leswi nga riki swa nkoka. Loko hi pfumelela Bibele yi hi kongomisa eka swiboho leswi hi swi endlaka ni mahanyelo ya hina hi ta hanya vutomi lebyi nga ni xikongomelo.
Nakambe hlaya Swivuriso 3:5, 6, 13-18; na 1 Timotiya 6:9, 10.
Hi lo kambisisa tinhlamulo ta Bibele eka swivutiso swa tsevu ntsena. Xana ku ni swivutiso swin’wana leswi u lavaka ku kuma tinhlamulo ta swona? Loko ku ri leswaku wa ‘khathala hi xilaveko xa wena xa moya,’ a swi kanakanisi leswaku u na swona. Swi nga ha endleka leswaku u tivutisa swivutiso swo kota leswi nge: ‘Loko ku ri leswaku Xikwembu xa hi rhandza hakunene, ha yini xi pfumelela vubihi byo tala swonghasi ni ku xaniseka ematin’wini ya vanhu? Xana ndzi nga endla yini leswaku ndyangu wa mina wu va lowu tsakeke?’ Bibele yi hlamula swivutiso leswi ni swin’wana swo tala naswona tinhlamulo ta yona ta enerisa.
Hambiswiritano, vanhu vo tala namuntlha va kanakana ku hlaya Bibele. Va yi teka yi ri buku yo leha leyi minkarhi yin’wana swi tikaka ku yi twisisa. Xana u nga tsakela ku pfuniwa leswaku u kuma tinhlamulo eBibeleni? Timbhoni ta Yehovha ti ni swilo swimbirhi leswi nga ku pfunaka.
Xo sungula i buku leyi nge Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene? leyi endliweke hi xikongomelo xo pfuna vanhu lava tshamaka va khomekile leswaku va kota ku kambisisa tinhlamulo ta Bibele ta swivutiso swa nkoka. Xa vumbirhi i dyondzo ya mahala ya Bibele. Mbhoni ya Yehovha yi nga ku endzela ekaya ra wena kumbe endhawini leyi wena u nga ta yi hlawula, leswaku yi ta dyondza na wena Bibele mahala, hi nkarhi wo koma vhiki rin’wana ni rin’wana. Vanhu va timiliyoni emisaveni hinkwayo va pfunekile hi ku dyondzeriwa Bibele mahala. Vo tala va vona va gimete hi ku vula va ku: “Ndzi kume tinhlamulo ta swivutiso swa nkoka leswi a ndzi tivutisa swona.”
A xi kona xuma lexi nga pimanisiwaka ni dyondzo leyi. Bibele yi hi ntshunxa eka vukholwa-hava, ku pfilunganyeka ni le ka ku chava lokukulu. Yi endla leswaku hi va ni ntshembo, xikongomelo ni ntsako. Yesu u te: “Mi ta tiva ntiyiso, kutani ntiyiso wu ta mi ntshunxa.”—Yohane 8:32.
DYONDZA SWO TALA
Ha Yini U Fanele U Dyondza Bibele?
Bibele yi le ku pfuneni ka vanhu va timiliyoni emisaveni hinkwayo leswaku va kuma tinhlamulo ta swivutiso swa nkoka evuton’wini. Xana na wena u nge tsakeli leswaku yi ku pfuna?
Xana Xikwembu I Matimba Lama Nga Hanyiki?
Bibele yi vula leswaku Xikwembu xi vumbe swilo hinkwaswo, kambe xana xi na mhaka na hina?
Ku Humelela Yini Loko Hi Fa?
Xana vafi va swi tiva leswi humelelaka laha va nga kona?
I Yini Ku Pfuxiwa Ka Vafi?
Swi nga ha ku hlamarisa ku twa leswaku i vamani lava nga ta pfuxiwa enkarhini lowu taka.
Ha Yini Ndzi Fanele Ndzi Khongela? Xana Xikwembu Xi Ta Ndzi Hlamula?
Loko swi ta emhakeni ya xikhongelo, swi titshege hi wena leswaku Xikwembu xi hlamula swikhongelo swa wena.


text:
Nhloko ni ncila wa nyoka
La tête et la queue du serpent
Conte Cichangana
Província de GazaMozambique
Conteur
Ariel Macuácua
Namuntlha hitavulavula hi nyoka, ya nhlarhu, ayini machumi manharhu ya malembe nayihanya. Se yifabi, yifamba, yahanya; ayirhandza kufambela ko kwhatini le. Se kute kuli laho, nayili ndzhutini wa mphama, yitithandha, yitithandha, yiteka nhloko yitlhateka henhla, ancila usala nyana le. Seku lelo, ancila loku utwa kupeka ka ndzhuti, uyovhuthuka, unge:
— He n’wanhloko, he n’wanhloko!
Anhloko yirhangi hikukanakana, lesvaku inxini lexi xivulavulaku namina?!
Hikuva yini machumi manharhu ya malembe nayikoka, ayingayanguliwa hi n’wancila.
— He n’wanhloko!
Yicuvuka seni, yicuvuka seni, xiku:
— Hi mina ndzikuyangulaku, hi mina n’wancila. Hayi! Yidzukile, se yinge:
— Wena ncila wavulavula? Ange:
— Navulavula, nomiyela hinkwawu masiku, hwonikokovisela, unikokovisela, nomiyela.
— Kasi wavulavula wena? Uku:
— Mina, navulavula, ovaku ahimina ndzinganyikiwa kuvulavula, kunyikiwe wena, se kufanela ku… se nyamuntlha noza ninavela kub’ala nchumu.
— B’ala, ulava yini?
— Eh, unikokovisile munghanu, hinghena matini, hinghena ka mintwa, hinghena kwini, kambe ha, mina nini ritu, anikombela ku kusukela ka namuntlha ali mina nikokaku,
— Hewena! Wena?! Ulava kukoka wena? Aku:
— Im, nilava kukoka.
— Pheya mina nikoka nimaha lesvi nini matihlu nakuvona phambheni. Xiku:
— Lesvo asvina problema, nitakoka mina.
— Hwe, hitafamba hidlayiwa hi vanhu hi mhaka ya wena. Aku:
— Hayikhona, nilava kukoka.
— Pheya mina nikoka nimaha lesvi nini nomo, hi mina nidlaka ukuluka upatsa nikumaha wumpula mpula seni ndzhaku, se wena utaga hiyini hiku awuna nomo. Aku:
— Eyi, mina nilava kukoka kusukela ka namuntlha.
— Eyi, alweyi avonaku ndlela himina hiku nini matihlu halenu. Aku:
— Mina kusukela ka namuntlha nilava kukoka.
— Ayi, hisvona, loko hisuka lana, koka mupfowethu, hifamba.
Se antamu uya seni, yisungula, kusukela kolahaya, ancila ukoka uqondha lana kungani svihaha, ayaku pfooo… vatlhaviwa. Se muyisa lwiya akoka nyana, aba marcha atrás, Aku:
— Havavisiwa se, he nduwena makokela yawena matahlupha, hingacuvuka la ka mintwa. Aku:
— Nirivaleli.
Akoka aqondha kun’wani, aya la vangatshivela ndzilu, wa mududumela, oyaku sve…upsha ncila. Anhloko yiku:
— ndzikugwelile nduwena, lesvi se umahetelaku svona, ahisvona, kukoka ka wena kutahiyendla hifa. Aku:
— Nirivaleli.
Se anyoka liya ya koka, hiliya acombeni, loku se yivona svaku hile ka hafu, nikusuhi nikunghena ninhloko,
— He nduwena, lomu unghenaku kona i matini, nyima nikoka hihuma. Aku:
— Nirivaleli.
Se avona svaku he, ala,
— Ih, mina nikukokile mavhumi manharhu ya malembe, awuzanga utwa kutlhaviwa hi mintwa, awuzanga upsha, awuzanga unghena matini, ahoya phuza, kuva utahanya kwhatsi, se eh, amfumu wawena lowu utanikarhata.
Loku ani svikota, anitasuka la ka muzimbha wawena, usala ukokela we wexehinkwaku la.
— Ahidli, ahiphuzi mati, ikufamba ntse! Hopsha, se, eh, nikombela ku unirivalela nitlhela nikoka mina, hiku loku anikoka mina, asviyampsa. Aku:
— Ahim him, nhalava kukoka.
Akoka, kuni vavanuna vafulelaku yindlu, vale ka xichungwa, vaku:
— Anyokô, anyoka yitaka hi ndzhaku, se loku vabula, kolahayana kuni lava vativaku ni ximadji, vaku:
— Anyoka yitaka hi marcha atrás, anyoka yitaka hi marcha atrás, yata… Se amuyisa lweyi aku:
— He n’wancila, n’wancila, seni uyaka kona, nirivaleli hi wena ufumaka, mas aseni uyaka kona, seno, kuni vanhu vafulelaka yindlu, vatahidlaya, avanhu avahirhandzi.
Xokoka, lexiya! I futhi, xiqondha kolahaya ka yindlu, avanhu vani mimesa ni svikomu, vochika, vo ga! Anjombo hilesvaku avayitsemanga kwhati, yitsemeka, atwa kufehla muyisa lwiya, aku:
— Epa! Não, svayampsa nikoka.
— Okoka yena, atlhela aya ka ndzhuti lowu vangatolovela kutshama kawona, aku:
— He n’wancila, indje usvivoni lesvi svingayendleka yamuntlha? Hiyohuluka kutsongo kufa, loku angaliku anikhondlanga muzimba, nkama lowuya, wena nghani usali koseniya.
Se alikona muyisa lwiyana ango:
— Napfumela kukokiwa hiwena, nisvivonile svaku aningekoti kuyendla loku ninganawena, nhloko. Phu, nkaringani.


text:
TIDYONDZO TA SWIFANISO
Mintlango Ya Swifaniso
Dzunisa Yehovha Hi Tinsimu
SWIN'WANA EKA NHLENGELETO LOWU
Yehovha U Hlamula Swikhongelo Leswi Kongomeke
Vana va malembe ya 6 ku ya eka 8 va ta tiphina hi dyondzo leyi, leyi dyondzisaka hi swikhongelo leswi kongomeke.
Ntsumi Yi Tiyisa Gidiyoni
Tluka leri ro pendela eka rona ri endleriwe vana va malembe ya 3 ku ya eka 6.
Dyondza Hi Timfanelo Ta Rhuti
Dyondzo leyi yi pfuna vana lava nga ni malembe ya 6 ku ya eka 8 leswaku va dyondza ndlela yo va munghana lonene.


text:
Hi Xihi Xikongomelo Xa Vutomi?
Nhlamulo ya Bibele
Xivutiso lexi nga laha henhla xi nga ha vutisiwa hi tindlela to tala, to tanihi leyi nge, “Ha yini hi ri laha”? kumbe “Xana vutomi bya mina byi ni xikongomelo”? Bibele yi kombisa leswaku xikongomelo xa hina xa vutomi i ku va ni vuxaka lebyinene na Xikwembu. Xiya tin’wana ta tidyondzo ta xisekelo leti Bibele yi ti paluxaka.
Xikwembu i Muvumbi wa hina. Bibele yi ri: ‘Hi xona lexi hi endleke, a hi tiendlanga.’—Pisalema 100:3; Nhlavutelo 4:11.
Xikwembu xi ni xikongomelo eka hinkwaswo leswi xi swi tumbuluxeke, ku katsa na hina.
—Esaya 45:18.
Xikwembu xi hi vumbe hi ri ni ‘xilaveko xa moya’ lexi katsaka ku navela ku tiva xikongomelo xa vutomi. (Matewu 5:3) Xi lava leswaku hi enerisa ku navela koloko.
—Pisalema 145:16.
Hi enerisa xilaveko xa hina xa moya hi ku va ni vuxaka lebyinene ni Xikwembu. Hambileswi eka van’wana swi nga ha vonakaka swi tika ku va munghana wa Xikwembu, Bibele ya hi khutaza: “Tshinelani eka Xikwembu, kutani xi ta tshinela eka n’wina.”—Yakobo 4:8; 2:23.
Leswaku hi va vanghana va Xikwembu, hi fanele hi hanya hi ku pfumelelana ni xikongomelo xa xona. Bibele yi vule xikongomelo lexi eka Eklesiasta 12:13: “Chava Xikwembu xa ntiyiso u hlayisa swileriso swa xona. Hikuva leyi hi yona mfanelo hinkwayo ya munhu.”
Enkarhini lowu taka, hi ta vona ku hetiseka ka xikongomelo xa Xikwembu loko xi herisa ku xaniseka ni ku nyika vanghana va xona lava xi gandzelaka vutomi lebyi nga heriki.—Pisalema 37:10, 11.
DYONDZA SWO TALA
DYONDZO YA BIBELE
Ha Yini U Fanele U Dyondza Bibele?
Bibele yi le ku pfuneni ka vanhu va timiliyoni emisaveni hinkwayo leswaku va kuma tinhlamulo ta swivutiso swa nkoka evuton’wini. Xana na wena u nge tsakeli leswaku yi ku pfuna?
MAHUNGU LAMANENE LAMA HUMAKA EKA XIKWEMBU!
Hi Xihi Xikongomelo Xa Xikwembu Hi Misava?
Bibele yi hlamusela xivangelo xo va Xikwembu xi tumbuluxe misava, nkarhi lowu ku xaniseka ku nga ta hela ni leswi vumundzuku byi yi khomeleke swona misava ni lava tshamaka eka yona.
Xana Bibele Yi Dyondzisa Yini Hakunene?
Hi Yihi Dyondzo Leyi Nga Ntiyiso Malunghana Ni Xikwembu?
U anakanya onge Xikwembu xa khathala ha wena? Dyondza hi vumunhu bya xona ni ndlela leyi u nga tshinelaka eka xona ha yona.


text:
Hiyini Kahifanela Kudhyonda Bibele?
Bibele lihlamula mivutiso yihluphako vanhu votala misaveni hikwayo. Xana wasvilava kuva mun’wani wavona?
Xidyondo xe Bibele xi Yendliwa Njhani?
Timbhoni ta Yehovha misaveni hikwayo ti tivikaniwa hiku bula ne vanhu hehleni ke Bibele vona eku vaswi yendla njhani.
Xini xi Yendliwako ke Yindlo ye Vuhosi?
Ngena phakati u vona.
Kombhela Kudhyonda Bibele
Kombhela kudhyonda Bibele mahala kendawo nekarhi svinghaku chhuchhekela.
Mihlangano ye Bandla ye Timbhoni ta Yehovha
Languta makhongelele hiyendlako, ne ndawo laha hikhongelelako kona.
Timbhoni ta Yehovha—Misaveni Hikwayo
239
—Matiko lawa Timbhoni ta Yehovha tikumekako
8 201 545
—Timbhoni ta Yehovha
9 499 933
—Swidyondo swe Bibele swi dyondiwako mahala
19 950 019
—Vanhu vanga ngena keku Tsundzuka lufu la Yesu Kreste
115 416
—Mabandla


text:
Bibele
Bibele (Kusuka eka xiGriki tὰ BιBλίa, tà biblía, "Ti buku"[1] ) i nxaxamelo wa matsalwa yo kwetsima ya xiyuda na vukreste. I nxaxamelo ya matsalwa la ma tsariweke hi minkarhi yo hambana hambana, hi vatsari vo hambana hambana, e ti ndzhawini to hambana hambana. Mayuda na Vakreste vateka tibuku leti nge Bibeleni tani hi rhekhodo ya nkoka leyi sukaka eka xikwembu leyi hlamuselaka vuxaka exikarhi ka vanhu na Xikwembu.
Ti Bibele leti kandziyisiweke ta hambana nyana hi kuya hi vuhundzuluxeri.[2] Testamende ya khale ya Xikreste yi yelana na Bibele ya Xiheveru, kasi Testamende leyintshwa yi yelana na Septuagint ya xigriki; Bibele ya xiheveru eka vukhongeri bya xiyuda yi vitiwa Tanakh.
Kuna mavonele na matitwele yo hambana hambana exikarhi ka mintlawa ya vukreste mayelana na Bibele. Varhoma Katolika, Va Anglikani na Va Vuotodoksi va tshikelela ku twanana na ntikelo wa Bibele ku ri mukhuva wo kwetsima, kasi Maphrotestanti ma tshikelela leswaku Bibele yiri yoxe ntsena hi yona yinga ya nkoka eka vukhoneri bya vukreste.
Ku ringanisiwa leswaku ku xavisiwe kwalomu ka 5 wa tibiliyoni ta ti Bibele, leswi endlaka yiva buku leyi xaviweke ngopfu ya nkarhi hinkwawo.[3][4] ku xavisiwa kwalomu ka tikhopi ta 100 wa timiliyoni hi lembe,[5][6] naswona yi na nhlohlotelo lowu kulu eka vutsari na matimu, ngopfu ngopfu e vupela-dyambu laha Bibele ya Gutenberg yi veke buku buku yo sungula ku gandlisiwa hi xitalo.
Swyelanisi[Lulamisa | edit source]
- ↑ Miller & Huber, Stephen & Robert (2003). The Bible: the making and impact on the Bible a history. England: Lion Hudson. p. 21. ISBN 0-7459-5176-7.
- ↑ Riches, John (2000). The Bible: A Very Short introduction. Oxford: Oxford University Press. pp. 7–8. ISBN 978-0-19-285343-1.
- ↑ "Best selling book of non-fiction".
- ↑ Ryken, Leland.
- ↑ "The battle of the books".
- ↑ Ash, Russell (2001). Top 10 of Everything 2002. Dorling Kindersley. ISBN 0-7894-8043-3.


text:
Latest update August 10th, 2016 8:30 PM
Jul 19, 2016 Matimu News TA VAHLAYI Comments Off on Collen Sambo i muyimbeleri aa vunanga bya Xitsonga
Collen Sambo i muyimbeleri aa vunanga bya Xitsonga Hi Shaddy Mavasa
Collen Sambo wo huma eBelfast kusuhi na le Mkhuhlu i muyimbeleri wa vunanga bya Xitsonga. Veri mutwa va tlhavula laha wu nga tlhava kona kasi mhaka va sungula laha yi sunguleke kona. Xinkavana xa kwe xi sale le Daveyton, ku suka kwalaho a ya kulela Bushbuckridge ku fika laha ku nga fika masiku ya kwe ya ku sungula tidyondzo.
U sungurile tidyondzo ta kwe exikolweni xa le hansi xa Shalamuka, ku suka kwalaho u yise tidyondzo ta kwe emahlweni exikolweni xa Mandondo, hinkwaswo swikolo leswi swi kumeka eBelfast. Gondzo ra kwe ra vuyimbeleri ri sungule bya ha ri vusiku swinene, kwalomu ka malembe ya nkaye hi vukhale. “Lexi nga ndzi hlohlotela ngopfu ku landzela nyiko ya mina i swiyimbeleri swa ndhuma ku fana na Peter Teanet. Paul Ndlovu, Dr Thomas Chauke, General Muzka na van’wana vo tala. Lama i marito lama humaka enon’weni wa xiyimbeleri lexi nga ndzawuta hi alibamu ya xona yo sungula n’waxemu hi nhweti ya Khotavuxika.
“Ku fika sweswi ndzi na alibamu yin’we, vunanga bya mina bya kumeka switolo swo xavisa vunanga. Lexi ndzi rhandzaka ku xi fikelela eka swa vunanga i ku va xiyimbeleri xa ndhuma misava hinkwayo, ndzi tirha hi matimba ku tsala tinsimu leti ti nga ta tsakisa varhandzi na vaseketeri va vunanga bya Xitsonga.
“Lava nga na norho wo yimbelela ndzi nga va tsundzuxa leswaku va tirha hi matimba va nga heli mbilu, ku hava murhi wun’wana wo humelela handle ko tiyimisela, eka rin’wana ra masiku va ta yi vona mihandzu ya kona. Eka swiyimbeleri-kulorhi ndzi nga vula leswaku khomisani sweswo mi ya emahlweni mi kurisa rixaka ra ka hina.
“Varhandzi na vaseketeri va mina va nga langutela vunanga byo nandziha lebyi nga na dyondzo, lexi ndzi rhandzaka leswaku vaseketeri va mina va swi tiva hi mina ndzi munhu wo rhandza vanhu swinene naswona ndzi rhandza ku fikelela hinkwako laha vaseketeri va mina va nga kona.
“Lava nga na torha ro tihlanganisa na mina va nga endla tano hi ku tihlanganisa na mina eka Facebook: Collen Sambo.” Hi Shaddy Mavasa
Aug 10, 2016 Comments Off on Vuhlanganisi bya Matimu News
Aug 09, 2016 Comments Off on Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations
Aug 07, 2016 Comments Off on Pfumela
Jul 21, 2016 Comments Off on Ndzi khome tinsiva
Jan 12, 2015 Comments Off on Matimu News 2015
Aug 29, 2014 Comments Off on Ronald Nkuna i mutlangi wa mintlangu ya ka Thelevixini
Aug 27, 2014 Comments Off on Vantshwa vo tala va ya exilungwini ku ya lava madyelo ya rihlaza
Aug 26, 2014 Comments Off on Nkatanga Risenga
Aug 10, 2016 Comments Off on Vuhlanganisi bya Matimu News
Aug 09, 2016 Comments Off on Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations
Aug 07, 2016 Comments Off on Pfumela
Jul 21, 2016 Comments Off on Ndzi khome tinsiva


text:
Xana Wa Zi Lava Ku Tiva A Zinene?
A ZINENE xungetano hi yini? Xungetano hi ziwutiso zo kari za lisima nguvu lezi a vanhu va talako ku ti wutisa. Kuzilava wa tshuka u ti maha a ziwutiso zo kota lezi:
- Xana Nungungulu wa hi khatalela hakunene?
- Xana a tiyimpi ni kuxaniseka zi ta tshuka zi mbhela?
- Zini lezi zi hi humelelako loku hifa?
- Xana ku kona kutsumba ko kari xungetano hi vafileko?
- Nzi nga wu mahisa kuyini a mukhongelo lezaku nzi zwiwa hi Nungungulu?
- Xana nzi nga li kumisa kuyini litsako wutomini?
Xana u nga yi lava kwihi a mihlamulo ya ziwutiso lezi? Loku u woya lomu mabiblioteka kutani lomu a mabhuku ma xavisiwako kona, u wa ta kuma a makume ya mazana ya mabhuku lawa ma wulako lezaku ma na ni mihlamulo ya ziwutiso lezi. Hambulezo, zikhati zinyingi a mabhuku lawo ma kanetana. A manwani ma woneka ku khwatsi ma wula lisine ka xikhati xo kari, kanilezi a ma hlweli ku hunzelwa hambu ku chukwatiswa kutani ku valetwa hi manwani.
Kanilezi ku na ni bhuku go kari gi nga ni mihlamulo yo tsumbeka. I bhuku ga zinene. Na a maha mukhongelo ka Nungungulu, Jesu Kristu i te ngalo: “A mhaka ya wena zinene.” (Johani 17:17) Inyamutlha a Mhaka leyo yi tiveka kota Biblia go Basa. Ka maphajina ma lanzelako, u ta kuma a zikombiso zitsongwani za mihlamulo ya Biblia yi nga laha kubaseni ni ya lisine ya ziwutiso lezi zi nga laha hehla.
Xana Nungungulu Wa Hi Khatalela Hakunene?
LEZI ZI VUXAKO A XIWUTISO LEXI: Hi hanya tikweni gi teleko hi tihanyi ni kubiha kunwani. A wukhongeli go tala gi gonzisa lezaku a kuxaniseka loku hi yimisanako nako kuranza ka Nungungulu.
LEZI A BIBLIA GI ZI GONZISAKO: Nungungulu cima a nga vangi zilo zo biha. A bhuku ga Joba 34:10 gi ngalo: “A kubiha ku le kule na Nungungulu, Ni kugoha a ku kona ka Nyamintamu.” Nungungulu i na ni kungo ga liranzo xungetano hi vanhu. Hi kota ya lezo, Jesu i hi gonzisile a ku khongela: “Dadani wa hina wa le tilweni…A wute mufumo wa wena. Kuranza ka wena a ku mahiwe misaveni, kota lezi ku mahiwako le tilweni.” (Mateu 6:9, 10) Nungungulu wa hi khatalela nguvu laha ka kuza a ti karata a maha malulamiselo wontlhe kasi a kungo gakwe gi fela ku tatiseka.—Johani 3:16.
Wona kambe Genesisi 1:26-28; Jakobe 1:13; na 1 Pedro 5:6, 7.
Xana A Tiyimpi Ni Kuxaniseka Zi Ta Tshuka Zi Mbhela?
LEZI ZI VUXAKO A XIWUTISO LEXI: A tiyimpi ti simama ku daya vanhu va tsanza-vahlayi. Hontlheni ha khumbiwa hi kuxaniseka ka vanhu.
LEZI A BIBLIA GI ZI GONZISAKO: Nungungulu i hi byela na ka ha hi mahlweni xungetano hi xikhati lexi a ta nga yimisa kurula misaveni yontlhe. Mufunweni wakwe, ku nga wukosi ga le tilweni, a vanhu va nga ta ha “gonza kambe kulwa.” Wutshanwini ga lezo, va ta “tlomba tisupado tabye ti maha zikomu.” (Isaya 2:4) Nungungulu i ta mbheta kontlhe a kubiha ni kuxaniseka. A Biblia ga tsumbisa: “[Nungungulu] i ta kulula mihloti yontlhe mahlweni yabye. Ku nga ha ta va kona kufa, hambu ni hlomulo, kutani kurila ni kubayisa; hakuva a zilo zo sangula [zo patsa kubiha ni kuxaniseka ka nyamutlha] zi hunzile.”—Kuvululelwa 21:3, 4.
Wona kambe Tisimu 37:10, 11; 46:9; na Mika 4:1-4.
Zini Lezi Zi Hi Humelelako Loku Hifa?
LEZI ZI VUXAKO A XIWUTISO LEXI: A kutala ka wukhongeli ga tiko gi gonzisa lezaku ku na ni nchumu wo kari lomu nzeni ka munhu lowu wu simamako wu hanya anzhako ka kufa. A vanwani va kholwa lezaku a vafileko va zi kota ku maha kubiha ka vahanyako kutani ku Nungungulu i tsayisa a vanhu vo biha hi ku va yisa ka xanisa ya pinzukelwa ya kuswa tilweni.
LEZI A BIBLIA GI ZI GONZISAKO: Loku munhu a file, a nga ha hi kona. A bhuku ga Mutshawuteli 9:5 gi ngalo: “A vafileko a va tivi nchumu.” Kota lezi a vafileko va nga zi kotiko ku tiva kutani kuzwa nchumu, vona a va zi koti ku mahela kubiha—kutani ku vuna—a vahanyako.—Tisimu 146:3, 4.
Wona kambe Genesisi 3:19 ni Mutshawuteli 9:6, 10.
Xana Ku Kona Kutsumba Ko Kari Xungetano Hi Vafileko?
LEZI ZI VUXAKO A XIWUTISO LEXI: Hi lava ku hanya, niku hi lava ku ti buza hi wutomi zinwe ni vanhu lava hi va ranzako. Za ntumbuluko a kuva hi xuva nguvu a ku wona kambe a varanzekako va hina va fileko.
LEZI A BIBLIA GI ZI GONZISAKO: A kutala ka vanhu lava va fileko va ta vuxiwa. Jesu i tsumbisile lezaku lava “va nga le zilahleni va ta…huma.” (Johani 5:28, 29) Hi kuyelana ni kungo go sangula ga Nungungulu, lava va ta nga vuxiwa kota vanhu va nyama va tava ni lungelo ga ku hanya paradiseni laha misaveni. (Luka 23:43) A wumanziko legi gi tsumbisilweko gi patsa a lihanyo lo mbhelela ni wutomi ga pinzukelwa ka vanhu va ingisako. A Biblia gi ngalo: “A valulamileko va taga tshomba ya tiko, va aka ka gona kala kupinzuka.”—Tisimu 37:29.
Wona kambe Joba 14:14, 15; Luka 7:11-17; ni Mitiro 24:15.
Nzi Nga Wu Mahisa Kuyini A Mukhongelo Lezaku Nzi Zwiwa Hi Nungungulu?
LEZI ZI VUXAKO A XIWUTISO LEXI: A vanhu va wukhongeli go tala va maha mikhongelo. Hambulezo, vanyingi va alakanya lezaku a mikhongelo yabye a yi hlamuliwi.
LEZI A BIBLIA GI ZI GONZISAKO: Jesu i hi gonzisile lezaku hi fanele ku potsa ku phindaphinda a magezu ya manwe mikhongelweni ya hina. I te ngalo: “Mu nga byabyatsi hava kukhongeleni ka nwina.” (Mateu 6:7) Loku hi lava lezaku Nungungulu a ingisa mikhongelo ya hina, hi fanele ku khongela hi ndlela yi amukelekako ka yena. Kasi ku maha lezo, hi fanele ku gonza lezi zi nga kuranza ka Nungungulu hi tlhela hi khongela hi kuyelana nazo. A bhuku ga Johani wo ranga 5:14 ga tlhamusela: “[Nungungulu] i ta hizwa loku hi kombela nchumu lowu wu yelanako ni kuranza kakwe.”
Wona kambe Tisimu 65:2; Johani 14:6, 14; na 1 Johani 3:22.
Xana Nzi Nga Li Kumisa Kuyini Litsako Wutomini?
LEZI ZI VUXAKO A XIWUTISO LEXI: A vanhu vo tala va kholwa lezaku a mali, ndhuma, kutani kusaseka zi ta va maha va kuma litsako. Hikwalaho, va ti karatela ku kuma zilo lezo—kanilezi hi kugumesa va pola lezaku va tsanzekile ku kuma litsako.
LEZI A BIBLIA GI ZI GONZISAKO: Jesu i kombile ndlela yo kuma litsako a xikhati lexi a ngaku ngalo: ‘Va katekile lava va khatalako hi xilaveko xabye xa moya.’ (Mateu 5:3, Tradução do Novo Mundo) Ha zi kota ku kuma litsako la lisine ntsena loku hi khatalela ku eneta a xilaveko xa hina xa hombe ka zontlhe—ku nga kuxuva ka hina ka ku tiva Nungungulu ni kungo gakwe ka hina. A zinene lezo zi kumeka lomu ka Biblia. A ku tiva a zinene lezo za zi kota ku hi vuna a ku pola lezi hakunene zi nga za lisima ni lezi zi nga hiko za lisima. A ku vumelela a zinene za Biblia lezaku zi rangela a ziboho ni zimaho za hina zi yisa ka wutomi gi nyawulako nguvu.—Luka 11:28.
Wona kambe Mavingu 3:5, 6, 13-18 na 1 Timote 6:9, 10.
Lezi hi no kambisisa kutsongwani ntsena a mihlamulo ya Biblia ya ntlhanu wa ziwutiso ni xinwe. Xana wa ha lava ku tiva zinwani? Loku u hi xikari ka lava va ‘khatalako hi xilaveko xabye xa moya,’ handle ko kanakana wa ha zi lava. Kuzilava wa ha sele ni ziwutiso zinwani zo kota lezi: “Loku ku hi lezaku Nungungulu wa hi khatalela, hikuyini a vumelelako a kubiha ko tala ni kuxaniseka ka hombe lezaku zi simama matinwini wontlhe ya vanhu? Xana nzi nga gi chukwatisisa kuyini a wutomi ga ngango wa mina?’ A Biblia ga nyika mihlamulo yo enela ni yo tsakisa ya ziwutiso lezo ni ya zinwani za tsanza-vahlayi.
Hambulezo, a vanhu vo tala inyamutlha va kanakana ku kambisisa a Biblia. Va gi wona kota bhuku ga hombe nguvu legi zikhati zinwani zi karatako ku gi zwisisa. U wa ta tsakela ku vuniwa a ku kuma mihlamulo ya kona lomu ka Biblia? A Timboni ta Jehova ti nyika a xivuno hi tindlela timbiri.
Yo sangula, a bhuku Zini Lezi A Biblia Gi Zi Gonzisako Hakunene? gi mahelwe ku vuna a vanhu va khomekileko lezaku va kambisisa a mihlamulo ya Biblia ya laha kubaseni ya ziwutiso za lisima. A ndlela ya wumbiri i longoloko wa mahala wa xigonzo xa Biblia xa laha mutini. A munwe wa Timboni ta Jehova a hanyako kusuhani na wena, a zi tivako ku gonzisa Biblia wa zi kota kuta laha kaya ka wena kutani wutshanwini ginwani gi ringanako lezaku a ta kambisisa a Biblia na wena mahala hi xikhatanyana viki ni viki. A vanhu va timiliyoni misaveni yontlhe va vuneka hi longoloko lowo. A wunyingi ga vona va chikelele a magumo lawa yo tsakisa nguvu: “Nzi zi kumile a zinene!”
A ku na tshomba yinwani ya hombe yo hunza leyo. A zinene za Biblia zi hi tlhatlhisa ka kukholwa ka hava, kukanakana, ni kuchava ko hunza mpimo. Zi nyika kutsumba, xigelo xa kuhanya, ni litsako. Jesu i te ngalo: “Mu ta tiva zinene, ni zinene zi ta mu tlhatlhisa.”—Johani 8:32.
GONZA ZINWANI
Hikuyini u faneleko ku gonza a Biblia?
A vanhu vo tala misaveni yontlhe va kuma mihlamulo ya ziwutiso za lisima wutomini — lomu ka Biblia. Wenawu wa zi lava ku yi kuma?


text:
Latest update August 10th, 2016 8:30 PM
Dec 25, 2014 Matimu News TA VAHLAYI Comments Off on Dzunisa Xikwembu hi siku ra Khisimusi 25 Nwendzamhala 2014
Dzunisa Xikwembu hi siku ra Khisimusi 25 Nwendzamhala 2014
MATEWU 2:1-12 TSO89
Kuteloko Yesu a velekiwile eBetlehema wa Yudiya, enkarhini wa Hosi Heroda, tintlhari ta le vuxeni ti fika eYerusalema, ti ku: “Yi kwihi Hosi ya Vayuda leyi velekiweke xana? Hikuva hi vonile nyeleti ya yona le vuxeni, kutani hi tile ku ta yi gandzela.” Loko hosi Heroda a swi twa, a tshuka ngopfu, na vona vaaki va Yerusalema va tshuka hinkwavo.
A hlengeleta vaprista lavakulu hinkwavo ni vatsari va tiko, a va vutisa a ku: “Xana Mesiya ú fanele ku velekiwa kwihi xana?” Va n’wi byela, va ku: “Emutini wa Betlehema wa Yudiya, hikuva hi leswi nga tsariwa hi muprofeta la nga te: “ ‘Na wena Betlehema, tiko ra Yudiya, a wu ntsongo exikarhi ka tihosi ta Yuda, hikuva eka wena ku ta huma hosi leyi nga ta fambisa tiko ra mina ra Israele.’
”Hiloko Heroda a vitana tintlhari exihundleni, a va vutisisa nkarhi lowu nyeleti yi nga humelela ha wona. Kutani a va rhuma eBetlehema, a ku: “Fambani, mi ya lavisisa xihlangi swinene; kutaku loko mi xi kumile, mi ta ndzi tivisa, leswaku na mina ndzi ta ya xi gandzela.” Loko va twile marito ya hosi, va suka va famba; kutani nyeleti yoleyo va nga yi vona evuxeni, yi va rhangela emahlweni, yi ya yima ehenhla ka laha xihlangi a xi ri kona.
Loko va vona nyeleti, va tsaka hi ku tsaka lokukulu ngopfu. Kutani va nghena ndlwini, va kuma xihlangi ni mana wa xona Mariya; kwalaho va nkhinsama, va xi gandzela; kutani va ntshunxa mindzhwalo ya vona, va xi humesela tinyiko ta nsuku, ni mirhi ya risuna, ni mafurha ya mirha. Kuteloko va tivisiwile enorhweni leswaku va nga ha hundzi hi le ka Heroda, va tlhelela karikwavo hi ndlela yin’wana.
Namuntlha i siku leri hi tsundzukaka ta ku velekiwa ka Yesu Kreste wa Nazareth. I siku leri lava nga ponisiwa va yaka eka tikereke ta vona ku ya tlangela kona. Kasi van’wana va tlangela va ri emakaya ya vona, laha va nga hlengeletana na vanghana na maxaka ya vona.
Laha hi nga hlaya kona hi twa hi ta ku velekiwa ka Yesu laha tintlhari ta le vuxeni ti nga ya eBetlehema ku ya n’wi gandzela, no humesela hosi ya vona tinyiko leti a va ti lulamisile. Eka ndzimana leyi hi dyondza swilo swimbirhi, xo sungula i ku hi siku ro tsundzuka ku velekiwa ka Yesu hi fanele ku n’wi gandzela, hi n’wi dzunisa hi vula hi milomo ya hina leswaku a nga kona wo fana na yena, hikuva u hi hlayisile lembe hinkwaro tanihileswi van’wana a va fikanga eka siku leri. Xa vumbirhi hi fanele ku nyikela, ku nyika a hi mali ntsena kambe na hi nkarhi, marito na swin’wana. Ahi nyikeleni eka Kreste na hi timbilu ta hina.
A hi veni na Khisimusi lerinene.
Rito ra Xikwembu hi Matimu News
Aug 10, 2016 Comments Off on Vuhlanganisi bya Matimu News
Aug 09, 2016 Comments Off on Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations
Aug 07, 2016 Comments Off on Pfumela
Jul 21, 2016 Comments Off on Ndzi khome tinsiva
Jan 12, 2015 Comments Off on Matimu News 2015
Aug 29, 2014 Comments Off on Ronald Nkuna i mutlangi wa mintlangu ya ka Thelevixini
Aug 27, 2014 Comments Off on Vantshwa vo tala va ya exilungwini ku ya lava madyelo ya rihlaza
Aug 26, 2014 Comments Off on Nkatanga Risenga
Aug 10, 2016 Comments Off on Vuhlanganisi bya Matimu News
Aug 09, 2016 Comments Off on Address by President Jacob Zuma, during the 60th anniversary of the National Women’s Day Celebrations
Aug 07, 2016 Comments Off on Pfumela
Jul 21, 2016 Comments Off on Ndzi khome tinsiva


text:
Naa Ni Nga Takalela U Ḓivha Ngoho?
NGOHO nga ha mini? Nga ha dziṅwe mbudziso dza ndeme dze vhathu vha dzi vhudzisa. Khamusi no no vhuya na ḓivhudzisa mbudziso dzi tevhelaho:
Naa Mudzimu u a ri londa zwa vhukuma?
Naa nndwa na tshengelo zwi ḓo vhuya zwa fhela?
Hu itea mini kha riṋe musi ri tshi fa?
Naa hu na fulufhelo nga vho faho?
Ndi nga rabela hani uri Mudzimu a pfe thabelo yanga?
Ndi nga wana hani dakalo vhutshiloni?
Ni nga ṱoḓa ngafhi phindulo dza dzenedzi mbudziso? Arali na ya kha dzilaiburari kana mavhengeleni a dzibugu, ni nga kha ḓi wana bugu nnzhi dzine dza vhonala dzi tshi nga dzi na phindulo. Naho zwo ralo, kanzhi dzenedzo bugu dzi a hanedzana. Dziṅwe dzi vhonala dzi tshi nga dzi khou amba ngoho, fhedzi dzi fhelelwa nga tshifhinga nga u ṱavhanya nahone dza vusuluswa kana dza dzhielwa vhudzulo nga dziṅwe.
Naho zwo ralo, hu na iṅwe bugu ine ya vha na phindulo dzi fulufhedzeaho. Yeneyo ndi bugu ine ya vha na mafhungo-ngoho. Yesu Kristo o rabela kha Mudzimu a ri: “Mafhungo au ndi a ngoho.” (Yohane 17:17) Ṋamusi ri a zwi ḓivha uri ḽeneḽo Ipfi ndi Bivhili Khethwa. Kha masiaṱari a tevhelaho, ni ḓo vhona phindulo dza Bivhili dzi pfalaho, dzi fulufhedzeaho dza mbudziso dzi re afho nṱha.
Naa Mudzimu u a ri Londa Zwa Vhukuma?
ZWI ITAHO URI HU VHUDZISWE YENEYI MBUDZISO: Ri tshila shangoni ḽo ḓalaho tshiṱuhu, ḽi si na khaṱulokwayo. Vhurereli vhunzhi vhu funza uri Mudzimu ndi ene ane a ḓisa tshengelo ine ra sedzana nayo.
ZWINE ZWA FUNZWA NGA BIVHILI:
Mudzimu ha vhuyi a bveledza zwithu zwivhi. Yobo 34:10 i ri: “Mudzimu u kule na zwivhi; Mu-kona-zwoṱhe ha khakhi.” Mudzimu u na ndivho yavhuḓi nga ha vhathu. Ndi ngazwo Yesu o ri funza u rabela: “Khotsi-ashu wa ṱaḓulu! . . . Muvhuso wau u ḓe; zwiné wa funa nga zwi itwe fhano fhasi vhunga zwi tshi itwa ngei ṱaḓulu.” (Mateo 6:9, 10) Mudzimu u a ri londa nga maanḓa lwe a ḓidina u itela uri a ḓadzise mafulufhedziso awe.—Yohane 3:16.
Sedzani na Genesi 1:26-28; Yakobo 1:13; na 1 Petro 5:6, 7.
Naa nndwa na tshengelo zwi ḓo vhuya zwa fhela?
ZWI ITAHO URI HU VHUDZISWE YENEYI MBUDZISO:
Nndwa i bvela phanḓa i tshi vhulaha vhathu vhanzhi-vhanzhi. Roṱhe ri a pfa vhuṱungu musi ri tshi vhona vhathu vha tshi shengela.
ZWINE ZWA FUNZWA NGA BIVHILI:
Mudzimu u amba hu tshee nga phanḓa nga ha tshifhinga tshine a ḓo ita uri hu vhe na mulalo ḽifhasini ḽoṱhe. Nga fhasi ha Muvhuso wawe, une wa vha hulumeni wa ṱaḓulu, vhathu a vha “tsha ḓo guda u lwa.” Nṱhani hazwo, “dzinthi dzavho vha ḓo dzi ita khwea.” (Yesaya 2:4) Mudzimu u ḓo ita uri hu vhe na khaṱulokwayo nahone u ḓo fhelisa tshengelo yoṱhe. Bivhili i a fulufhedzisa: “[Mudzimu] U ḓo fhuluṱa maṱodzi oṱhe maṱoni avho, lufu a lu tsha ḓo vha hone, na vhuṱungu na zwililo na tshengelo a zwi tsha ḓo vha hone, ngauri zwa kale zwo fhela [u katela na u shayea ha khaṱulokwayo na tshengelo].”—Ndzumbululo 21:3, 4.
Sedzani na Psalme ya 37:10, 11; 46:9; na Mixa 4:1-4.
Hu Itea Mini Kha Riṋe Musi ri tshi Fa?
ZWI ITAHO URI HU VHUDZISWE YENEYI MBUDZISO:
Vhunzhi ha vhurereli ha shango vhu funza u ri hu na tshithu tshine tsha vha nga ngomu ha muthu tshine tsha bvela phanḓa tshi tshi tshila musi muvhili u tshi fa. Vhaṅwe vha tenda uri vhafu vha nga huvhadza vha tshilaho kana uri Mudzimu u ṱarafa vhavhi nga u vha haṱulela tshengeloni i sa fheli muliloni wa hele.
ZWINE ZWA FUNZWA NGA BIVHILI:
Musi vhathu vha tshi fa, a vha tsha vha hone. Muhuweleli 9:5 i ri: “Vho faho a vha na tshine vha tshi ḓivha.” Samusi vhafu vha sa koni u ḓivha, u pfa, kana u tshenzhela naho tshi tshini, vha nga si kone u vhaisa—kana u thusa—vha tshilaho.—Psalme ya 146:3, 4.
Sedzani na Genesi 3:19 na Muhuweleli 9:6, 10.
Naa Hu Na Fulufhelo Nga vho Faho?
ZWI ITAHO URI HU VHUDZISWE YENEYI MBUDZISO:
Ri ṱoḓa u tshila nahone ri ṱoḓa u ḓiphina nga vhutshilo na vhane ra vha funa. Ndi zwa nzulele uri ri ṱulutshele u dovha ra vhona vhafunwa vhashu vho faho.
ZWINE ZWA FUNZWA NGA BIVHILI:
Vhunzhi ha vhathu vho faho vha ḓo vuswa. Yesu o fulufhedzisa uri ‘vha re zwaloni vha ḓo pfa ipfi ḽawe vha bvelela.’ (Yohane 5:28, 29) U tendelana na ndivho ya u thoma ya Mudzimu, vhane vha ḓo vuswa vha ḓo vha na tshibuli tsha u tshila kha ḽifhasi ḽa paradiso. (Luka 23:43) Honovhu vhumatshelo ho fulufhedziswaho vhu ḓo ita uri vhathu vha thetshelesaho vha vhe na mutakalo wo fhelelaho na vhutshilo vhu sa fheli. Bivhili i ri: “Vha u ḓo vha vhaṋe vha shango ndi vhavhuya, ndi vhone vha u ḓo dzula khaḽo’ lini na lini.”—Psalme ya 37:29.
Sedzani na Yobo 14:14, 15; Luka 7:11-17; na Mishumo 24:15.
Ndi Nga Rabela Hani uri Mudzimu a Pfe Thabelo Yanga?
ZWI ITAHO URI HU VHUDZISWE YENEYI MBUDZISO:
Vhathu kha kereke dzoṱhe vha a rabela. Fhedzi vhanzhi vha vhona u nga thabelo dzavho a dzi fhindulwi.
ZWINE ZWA FUNZWA NGA BIVHILI:
Yesu o ri funza uri ri iledze u dovholola maipfi musi ri tshi rabela. O ri: “Ni tshi rabela ni songo sokou amba-amba.” (Mateo 6:7) Arali ri tshi ṱoḓa uri Mudzimu a thetshelese thabelo dzashu, ri tea u rabela nga nḓila ine a i ṱanganedza. Zwenezwo ri ḓo zwi kona arali ra guda zwi funwaho nga Mudzimu nahone ra rabela u tendelana nazwo. Yohane ya U Thoma 5:14 i ri: “Arali ri tshi humbela tshithu tshiné Ene a funa tshi tshi vha hone, [Mudzimu] u a ri pfa.”
Sedzani na Psalme ya 65:2; Yohane 14:6, 14; na 1 Yohane 3:22.
Ndi Nga Wana Hani Dakalo Vhutshiloni?
ZWI ITAHO URI HU VHUDZISWE YENEYI MBUDZISO:
Vhathu vhanzhi vha tenda uri tshelede, bvumo, kana lunako zwi ḓo vha ita uri vha takale. Nga zwenezwo, vha tovhola zwenezwo zwithu—vha wana uri ndi u pandamedza muya.
ZWINE ZWA FUNZWA NGA BIVHILI: Yesu o ṱalula khoṋololo ya dakalo musi a tshi ri: “Mashudu, vhaheḓana muyani, ngauri muvhuso wa ṱaḓulu ndi wa vhenevho.” (Mateo 5:3) Dakalo ḽa ngoho ḽi nga wanala fhedzi arali ra dzhia vhukando ha u ḓadzisa tshishaiwa tshashu tshihulwanesa, tshine tsha vha u ṱoḓa u ḓivha Mudzimu na ndivho ye a ri vhetshela yone. Yeneyo ndi ngoho ine ya wanala Bivhilini. U ḓivha yeneyo ngoho zwi nga ri thusa uri ri pfesese zwine zwa vha zwa ndeme vhukuma na zwi si zwa ndeme. U tendela mafhungo-ngoho a Bivhili a tshi livhisa phetho dzashu na vhukando hashu zwi ita uri ri vhe na ndivho vhutshiloni.—Luka 11:28.
Sedzani na Mirero 3:5, 6, 13-18 na 1 Timotheo 6:9, 10.
Ro tou haseledzanyana nḓila ine Bivhili ya fhindula ngayo mbudziso dza rathi. Naa ni ṱoḓa u ḓivha zwo engedzeaho? A zwi timatimisi uri ni a zwi ṱoḓa arali ni ‘muheḓana muyani.’ Ni nga kha ḓi ḓivhudzisa dziṅwe mbudziso dzi ngaho: ‘Arali Mudzimu a tshi ri londa, ndi ngani o tendela vhuvhi na tshengelo nnzhi nga u rali kha ḓivhazwakale yoṱhe? Ndi nga khwinisa hani vhutshilo ha muṱa wanga?’ Bivhili i fhindula nga vhuḓalo na nga nḓila i fushaho dzenedzi mbudziso na dziṅwe nnzhi-nnzhi.
Naho zwo ralo, vhanzhi ṋamusi vha a timatima u vhala Bivhili. Vha i dzhia i bugu khulwane ine nga zwiṅwe zwifhinga zwa konḓa u i pfesesa. Naa ni nga takalela u wana phindulo Bivhilini? Ṱhanzi dza Yehova vha nga ni ṋea zwishumiswa zwivhili zwine zwa nga ni thusa.
Tsha u thoma, bugu Bivhili I Funza Mini Zwa Vhukuma? yo itelwa u thusa vhathu vho farakaneaho uri vha ṱolisise phindulo dzi pfalaho dza Bivhili dza mbudziso dza ndeme. Tshishumiswa tsha vhuvhili ndi mbekanyamushumo ya mahala ya pfunzo ya Bivhili ya hayani. Muṅwe wa Ṱhanzi dza Yehova ane a kona u gudisa Bivhili, ane a dzula vhuponi haṋu, a nga ni dalela hayani haṋu kana huṅwe fhethu ho ni teaho na fhedza tshifhinga tshiṱuku vhege iṅwe na iṅwe a tshi khou haseledza na inwi Bivhili nga fhedzi. Vhathu vhanzhi-vhanzhi shangoni ḽoṱhe vho vhuyelwa nga yeneyi mbekanyo. Vhunzhi havho vho phetha nga ḽa uri: “Ndo wana ngoho.”
Lwonolwo ndi lupfumo luhulwane u fhira lwoṱhe lu re hone. Mafhungo-ngoho a Bivhili a ri vhofholola kha u tenda zwi siho, u ḓaḓa, na nyofho yo kalulaho. A ri ṋea fulufhelo, ndivho na dakalo. Yesu o ri: “Ndi hone ni tshi ḓo ḓivha mafhungo-ngoho, huno mafhungo-ngoho a ḓo ni vhofholola.”—Yohane 8:32.
Gudani Zwo Engedzeaho
Ndi Ngani ni Tshi Fanela u Guda Bivhili?
Bivhili i khou thusa vhathu vha dzimilioni shangoni ḽoṱhe uri vha wane phindulo dza mbudziso dza ndeme vhutshiloni. Naa ni nga takalela u vha muṅwe wavho?