text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Swivuriso 26:1-28
26 Ku vangama a ku xi faneli xihunguki,+ ku fana ni gamboko hi ximumu ni mpfula hi nkarhi wa ntshovelo.+2 Ndzhukano a wu ti ku nga ri na xivangelo lexi twalaka, ku fana nileswi nyenyana yi nga ni xivangelo xo baleka ni nyenga yi nga ni xivangelo xo haha.+3 Nkharisa i wa hanci,+ tomu+ i ra mbhongolo, kasi nkhavi i wa nhlana wa swihunguki.+4 U nga xi hlamuli xihunguki hi ku landza vuphukuphuku bya xona, leswaku na wena u nga fani na xona.+5 Hlamula xihunguki hi ku landza vuphukuphuku bya xo-na, leswaku xi nga tlharihi ematihlweni ya xona.+6 Loyi a tlhandlekaka mhaka evokweni ra xihunguki u fana ni munhu la tsemaka milenge yakwe, u fana ni munhu la nwaka madzolonga ntsena.+7 Xana milenge ya munhu la khutaka ya swi kota ku ka mati? Loko swi ri tano ku ni marito ya vutlhari enon’wini wa swihunguki.+8 Loyi a vangamisaka xihunguki,+ u fana ni munhu la fihlaka ribye enhulwini ya maribye.9 Xivuriso lexi nga enon’wini wa vanhu vo hunguka, xi fana ni mfava wa mitwa lowu mileke evokweni ra xidakwa.+10 Loyi a tholaka xihunguki+ kumbe loyi a tholaka munhu la hundzaka hi ndlela, u fana ni mucopi la tlhavaka hinkwaswo.11 Xihunguki xi phindha vuphukuphuku bya xona ku fana ni mbyana leyi vuyelaka emahlanteni ya yona.+12 Xana u n’wi vonile munhu la tlhariheke ematihlweni yakwe?+ Ku ni ntshembo lowukulu eka xihunguki+ ematshan’weni yakwe.13 Lolo ri te: “Ku ni xinghalana endleleni, nghala yi le xikarhi ka mintsendzele.”+14 Nyangwa yi hambeta yi ndzuluka exikulekweni xa yona, ni lolo esangwini ra rona.+15 Lolo ri fihle voko ra rona enkambaneni; a ri na matimba nikatsongo leswaku ri ri tlherisela enon’wini wa rona.+16 Lolo ri tlharihile ematihlweni+ ya rona ku tlula vanhu va nkombo lava angulaka leswi twalaka.17 Munhu la hundzaka hi ndlela kambe a hlundzukisaka hi mholovo leyi nga riki ya yena u fana ni munhu la khomaka tindleve ta mbyana.+18 Ku fana ni munhu loyi a pengaka la copaka miseve ya vukarhi,+ miseve ni rifu,19 u tano munhu la kanganyiseke munhu-kulobye kutani a ku: “Xana a ndzi ngo tlanga?”+20 Laha tihunyi ti nga riki kona, ndzilo wa timeka, naswona laha ku nga riki na mulumbeti, mholovo a yi vi kona.+21 Munhu wa mholovo+ la hlohlotelaka leswaku ku va ni ku hambana, u fana ni kala leri endlaka tinhlahle ni ntsandza lowu endlaka ndzilo.22 Marito ya mulumbeti ma fana ni swilo leswi faneleke swi dyiwa hi makolo, leswi rhelelaka swi ya eswiphen’wini swa le ndzeni-ndzeni ka khwiri.+23 Milomu yo saseka leyi fambisanaka ni mbilu yo biha, yi fana ni xifunengeto xa silivhere lexi namekiweke ehenhla ka xibya xa vumba.+24 Munhu la nga ni rivengo u tiendla a nga xiyeki hi milomu yakwe, kambe endzeni kakwe u veka vuxisi.+25 Hambileswi a endlaka rito rakwe ri va ni nsovo,+ u nga n’wi kholwi,+ hikuva ku ni swilo swa nkombo leswi nyenyetsaka+ embilwini yakwe.26 Rivengo ri funengetiwa hi vuxisi. Vubihi byakwe byi ta fununguriwa enhlengeletanweni.+27 Loyi a celaka mugodi u ta wela eka wona,+ ni loyi a khunguluxaka ribye—ri ta tlhelela eka yena.+28 Ririmi ra vunwa ri venga loyi ri n’wi pfotloseke,+ naswona nomu lowu tikurisaka wu vangela ku hluriwa.+


c: text/html

text:
Swivutiso Swa Vahlayi
Xana Yesu Ni Tata Wakwe I Van’we Hi Ndlela Yihi?
Yesu u te: “Mina na Tatana hi un’we.” (Yohane 10:30) Van’wana va tshaha ndzimana leyi leswaku va tiyisekisa leswaku Yesu ni Tata wakwe i swiphemu swimbirhi leswi vumbaka Xikwembu xa vunharhu-un’we. Xana sweswo hi leswi Yesu a a vula swona hi marito lawa?
A hi languteni mongo wa tsalwa leri. Eka ndzimana 25, Yesu u vule leswaku mintirho leyi a yi endleke u yi endle hi vito ra Tata wakwe. Ku sukela eka ndzimana 27 ku ya eka 29 u vulavule hi tinyimpfu to fanekisela leti Tata wakwe a n’wi nyikeke tona. Vayingiseri vakwe a va nga ta ti twisisa timhaka toleto timbirhi leti Yesu a ti vuleke loko ku ri hileswaku yena ni Tata wakwe a va ri munhu un’we. Ematshan’weni ya sweswo Yesu u te: ‘Mina na Tatana hi ni vuxaka lebyikulu lerova a nga kona a nga ndzi tekelaka tinyimpfu tanihi hi leswi a nga riki kona loyi a nga tekelaka Tatana tinyimpfu.’ Swi fana ni loko n’wana a byela nala wa tata wakwe leswaku, ‘Loko u hlasela tata wa mina swi fana ni loko u hlasela mina.’ A nga kona loyi a nga ehleketaka leswaku n’wana loyi ni tata wakwe i munhu un’we. Kambe hinkwavo va byi vona vuxaka lebyi tiyeke lebyi va nga na byona.
Yesu ni Tata wakwe Yehovha Xikwembu na vona i “un’we” hi ndlela ya leswaku va pfumelelana hilaha ku heleleke eka swikongomelo ni ndlela leyi va endlaka swilo ha yona. Ku hambana na Sathana Diyavulosi ni mpatswa wo sungula Adamu na Evha, Yesu a nga kalanga a lava ku tiendlela swilo handle ko kongomisiwa hi Xikwembu. Yesu u te: “N’wana a nge endli xilo ni xin’we hi ku tisungulela, kambe u endla ntsena lexi a vonaka Tatana a xi endla. Hikuva swilo hinkwaswo leswi Yena a swi endlaka, N’wana na yena wa swi endla swilo sweswo hi mukhuva lowu fanaka.”—Yohane 5:19; 14:10; 17:8.
Hambiswiritano, vuxaka lebyi tiyeke lebyi va nga na byona a byi endli leswaku Xikwembu ni N’wana wa xona Yesu va nga hambaniseki. I vanhu vambirhi lava hambaneke. Havumbirhi bya vona va ni vumunhu lebyi nga faniki. Yesu ku ni ndlela leyi a ti twaka ha yona, miehleketo yakwe n’wini, mintokoto yakwe n’wini ni ntshunxeko wa ku tihlawulela. Hambiswiritano, u hlawule ku endla ku rhandza ka Tata wakwe ku nga ri ku endla ku rhandza ka yena n’wini. Hi ku ya hi Luka 22:42, Yesu u te: “Ku nga endleki ku rhandza ka mina, kambe a ku endleke ka wena.” Marito wolawo a ma nga ta twala loko Yesu a a nga ri na vuswikoti byo endla swiboho leswi hambaneke ni swa Tata wakwe. Loko Yesu ni Tata wakwe a a va ri munhu un’we, ha yini Yesu a khongele eka Xikwembu naswona hi ku titsongahata a pfumerile leswaku a nga swi tivi swilo leswi tiviwaka hi Tata wakwe?—Matewu 24:36.
Swirho swa vukhongeri byo tala swi gandzela swikwembu leswi kombisiwaka swi ri karhi swi holova ni ku lwa ni swirho swa mindyangu ya swona. Hi xikombiso, eka mintsheketo ya Magriki, Cronus u hlule tata wakwe Uranus a tlhela a dya vana vakwe. Leswi swi hambane swinene ni vun’we lebyi sekeriweke eka rirhandzu ra ntiyiso leri nga kona exikarhi ka Yehovha Xikwembu ni N’wana wakwe, Yesu! Naswona vun’we lebyi hi byi vonaka exikarhi ka vona byi endla leswaku hi va rhandza swinene! Kahle-kahle hi ni lunghelo leri nga pimanisiwiki na nchumu ro va ni vun’we ni Vanhu lava vambirhi lava tlakukeke swinene evuakweni hinkwabyo. Malunghana ni vadyondzisiwa vakwe, Yesu u khongele a ku: “Ndzi [kombela] . . . leswaku hinkwavo va va un’we, tanihi leswi wena, Tatana, u nga ni vun’we na mina ni leswi na mina ndzi nga ni vun’we na wena, leswaku na vona va va ni vun’we na hina.”—Yohane 17:20, 21.
Xisweswo, loko Yesu a ku, “Mina na Tatana hi un’we,” a a nga vulavuli hi Vunharhu-un’we, kambe a a vulavula hi vun’we lebyi tsakisaka ku nga vuxaka lebyikulu lebyi nga kona exikarhi ka vanhu vambirhi.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
1Eni, Judha, khumbi ya Jesu Kristo nyi gu ndruye wa Jakobe, nyi ngu lovela ava va ranidwego khu Nungungulu, va vbanyago lihaladzoni ga Nungungulu Babe, va vhikedwago khu Jesu Kristo. 2Wuhindzi, ni gurula ni lihaladzo si na tale ngudzu ngudzu ga enu. 3Sigodwa sangu, eni nyi di gira tshivba nya gu mi loveleni khu mahungu nya guvbanyiswe hi gu nago gumogo nanu. Nyi di dzipwa gu kheni i tshukwana nyi mi lovela olu gasi gu mi tiyiselani litungani mu li dwanago khu kotani nya gukhodwe gu ningidwego vathu vaye kala gupindruga. 4Kholu vambe vathu nyamba khodwa va bede vbakari gwathu nyamba tidwa. Avo va gu vbindrugedza mahungu ma ganelago khu wuhigo wa Nungungulu wathu, vafela gu vhikela mavbanyelo yawe nya guvivbe. Va nyenyide gambe Jesu Kristo a gu uye basi Muhevbudzi ni Pfhumu yathu. Gale ngudzu Milowo nya gu Age yi tivisidego gumbembiswa va gu hakhidego. 5Ambari ulo mu matigo gwadi mahungu yaya, nya gu vbweta gu mi dundrugisa gu kheni Pfhumu hwane nya gu na tshude vathu va na Israeli, a va dusa tigoni ga Egipito, a di mbembisa vatshavbo ava va nga mba khodwa. 6Dundrugani dzingilozi dza Nungungulu si nga mba kodza gu sayisa wurendra wawe, dzi hungidwe khu makhetshe nya gupindruge, phalani nya gidema, omu Nungungulu a dzi vegidego dzi virela litshigu nya gulamudwe. 7Alakanyani Sodhoma ni Ghomora ni mambe madhoropa ya vbafuvbyana mule, a nga girago nga sirumwa sile, va gira wubhayi, ni gu bhayana khu wama wawe, va manide tsayiso nya nilo nya gupindruge. Esi si nga va dugelelago, si khade gidundrugiso ga vathu vatshavbo. 8Avo navo va na ni mawonelo ma va girago va ghohela sivili sawe; va gu yeyisa Mufumu wa Nungungulu, va gu vala vathangeli vaye nya vakhongolo. 9Ambari ngilozi nya yikhongolo, Migeli, kha gya gira isoso nya guvale, gikhati gi nga ganedzisana ni Sathane khu gu vbweta guti khu mani a na khalago ni girumbi gya Mosi. Migeli gima kha tiya gulamula Sathane khu gu mu vala. Aholu, a di mu embela khuye: "Pfhumu a na gu kawuke uwe." 10Vathu vovo va gu vala esi va si si pimigo. Silo va sitigo khu tumbunuko nya mavbanyelo nga sirengo nyambana mapimo khiso si va pfhungumulago. 11Libango lawe! Va gu bela khu ndzila ya Kayimi. Khu kotani nya lidora ni dzitsapawu va dzi ningede gighohoni nya mithumo ya Bhalahama; va dzi mbembisa khu gu ganedza nya nga ogu ga Kore. 12Va gu manega mitshanganoni gwanu nya wundruye, va gu leva malevelo nya dzitshoni, nya gukhunguvanyise. Avo va gu dzi wonela avo wurumba wawe basi. Va gu khala nga mapfhi nyambana ndzadzi ma pengiswago khu phuvbo; va gu khala nga misimbo yile nya gu, ambari vbamatshigatunu yi si velegigo mihandro; va khade nga misimbo yi sigudwago ni mikhamba yaye, yifa yi banga. 13Va khade nga mavimbi nya guvbenye ya linene, ma gugumugago ma pupuma liguvi nya dzitshoni dzawe; nga dzinyeledzi dzi legalegago, dzi vegedwego wulanga gidemani nya guthise ngudz, kala gupindruga. 14Khu Henoki, gitugulwana nya livbandre na sivili ga Adhamu, a profetide khu kota yawe khuye: "Wonani, Pfhumu yi ni mazanazana nya dzingilozi dzaye, gasi, 15guta lamula vatshavbo. Yi bayisa vatshavbo va nyamba khodwa khu kotani nya mithumo yawe yatshavbo nya guvivbe, ni magana yawe yatshavbo nya guthise ma ganedwego khu sighohi si ngamba khodwa si Mu vala." 16Vathu vovo va gu ngurangura gikhati gyatshavbo ni gu singedzela vakwawe, va gu landrisela gudogorela nya myonyo yawe, va dzi khusedza, va pfhadza vakwawe. 17Aholu, enu, sigodwa sangu, dundrugani esi si nga ganedwa khu vapostoli va Pfhumu yathu Jesu Kristo. 18Avo va nga khavo: "Gikhati gu na vbohago matshigu nya guhegise, va na manega vathu va na gu mi poyilago; vathu va landrago gudogolela gwawe nyamba khodwa." 19Khavo avo va girisago mihambano kholu va fumedwe khu gudogolela gwawe. Va mwalo Liphuvbo. 20Aholu, enu sigodwa sangu, simamani mu andra ni gukhodwa mu gu nago; khugo gukhodwa nya lisine ngudzu guvbindra gwatshavbo. Lombelelani khu tshivba nya Liphuvbo nya gu Age. 21Dzi vegeni lihaladzoni la Nungungulu, na mu gu lirela gu khenu, Pfhumu yathu Jesu Kristo, khu wuhindzi waye a mi ninge guvbanya nya gupindruge. 22Pwelani wusiwana ava va kanakanago, 23vambe va vbanyiseni, mu va dusa niloni; khu tshivba tsetselelani. Aholu dzi wonelani, vengani ambari guambala gwawe gu kunedego khu sivili sawe. 24Aholu wule a gu na ni tshivba nya gu mi vhikele, gasi mu si thegi; ga uye a agidego, a dzi kodzago gu mi emisani na mu tiyide mbeli gwaye nya wudhumo muri mwalo gihoso, na mu tade khu gutsaka wudhumoni gwaye; 25Uye a gu Nungungulu moyo basi, Muvbanyisi wathu, a ngu yela gu hakha khu ga Pfhumu yathu Jesu Kristo: Wuzundzo, wudhumo, tshivba, wufumo gukhugela guhegulani ga mimela yatshavbo ni olu, kala gupindruga! Amen.
Copyright
Learn More


text:
Ku Yingisa Xitsundzuxo Swi Nga Ponisa Vutomi Bya Wena!
HI December 26, 2004, ku tsekatseka ka misava ka mpimo wa 9,1 ku tsekatsekise xihlala xa Simeulue, lexi nga en’walungu vupeladyambu bya Sumatra, le Indonesia. Vanhu hinkwavo a va langute eribuweni ra lwandle. Mati lama nga elwandle ma sungule ku vohla ma tlhelela endzhaku hi ku hatlisa. Hi xitshuketa vanhu hinkwavo va sungule ku tsutsumela eswitsungeni va ri karhi va huwelela va ku, “Smong! Smong!” leswi vulaka tsunami hi ririmi ra kwalaho. Ku nga si hela timinete ta 30, ku humelele magandlati ya matimba ivi ma ba ribuwa ma tlhela ma onhetela makaya ni miti ya kwalaho.
Xihlala xa Simeulue i xo sungula eka swihlala swa kwalaho lexi hlaseriweke hi tsunami leyi chavisaka. Kambe, eka vaaki va 78 000 ku lo fa ntsena va nkombo. Ha yini ku fe vatsongo swinene? * Marito lama tolovelekeke eka lava tshamaka exihlaleni xexo hi lama nge: ‘Loko ku va ni ku tsekatseka lokukulu ka misava naswona lwandle ri sungula ku vohla, tsutsumelani eswitsungeni hikuva mati ya lwandle ma ta ta eribuweni hi ku hatlisa.’ Hi ku ya hi ntokoto lowu va nga na wona, vanhu va le Simeulue va dyondze ku vona loko tsunami yi ta sungula hi ku xiya ku cinca ka lwandle. Ku yingisa xitsundzuxo ka ha ri emahlweni swi ponise vutomi bya vona.
Bibele yi vulavula hi ku ta ka khombo, ku nga “nhlomulo lowukulu lowu ku nga si tshamaka ku humelela lowu fanaka na wona hi mpfhuka misava yi va kona ku fikela sweswi, e-e, naswona a wu nge he tlheli wu va kona.” (Matewu 24:21) Kambe a hi ku herisiwa ka pulanete ya Misava hi swiendlo swa vanhu swo pfumala vutihlamuleri kumbe mhangu ya ntumbuluko leyi chavisaka hikuva xikongomelo xa Xikwembu hileswaku misava yi tshama hilaha ku nga heriki. (Eklesiasta 1:4) Ku ri na sweswo, nhlomulo lowu taka i goza leri Xikwembu xi nga ta ri teka ku “lovisa lava onhaka misava.” Ku ta va ku ri ku herisiwa ka vuhomboloki hinkwabyo ni ku xaniseka. (Nhlavutelo 11:18; Swivuriso 2:22) Hakunene ku ta va ku ri nkateko lowukulu!
Ku engetela kwalaho, ku hambana ni leswi endliwaka hi titsunami, ku tsekatseka ka misava kumbe ku buluka ka vholkheno, ndzoviso lowu taka a wu nge endli leswaku ku fa vanhu lava nga riki na nandzu. Bibele yi ri: “Xikwembu i rirhandzu” naswona Xikwembu lexi vito ra xona ku nga Yehovha, xi tshembisa leswaku “lavo lulama va ta dya ndzhaka ya misava, va ta tshama eka yona hi masiku.” (1 Yohane 4:8; Pisalema 37:29) Hambiswiritano, xana u nga swi kotisa ku yini ku pona nhlomulo lowukulu ni ku tiphina hi mikateko leyi tshembisiweke? U nga pfuna hi ku yingisa xitsundzuxo ka ha ri emahlweni!
XALAMUKELA KU CINCA HINKWAKO LOKU HUMELELEKE EMISAVENI HI NKARHI WUN’WE
A hi nge swi koti ku tiva siku leri vuhomboloki ni ku xaniseka ku nga ta endleka ha rona hikuva Yesu u te: “Malunghana ni siku ra kona ni nkarhi wa kona a ku na munhu la swi tivaka, hambi ku ri tintsumi ta le matilweni hambi ku ri N’wana, kambe swi tiviwa hi Tatana ntsena.” Nilokoswiritano, Yesu u hi khutaze leswaku hi ‘tshama hi rindzile.’ (Matewu 24:36; 25:13) Ha yini? Bibele yi hi nyika nhlamuselo ya swiyimo swa misava leswi nga ta va kona Xikwembu xi nga si tisa makumu. Hilaha ku cinca ka lwandle a ku lemukisa vaaki va le xihlaleni xa Simeulue hi ku ta ka tsunami, ku cinca ka swiyimo loku hlamarisaka laha misaveni i xikombiso xa leswaku makumu ma le kusuhi. Bokisi leri nga laha leri fambisanaka ni xihloko lexi ri hlamusela ku cinca kun’wana loku hlamarisaka loku Bibele yi vulavulaka hakona.
Entiyisweni, swin’wana swa swiendlekalo leswi hlamuseriweke eka bokisi leri swi endlekile enkarhini lowu hundzeke hi mpimo wo karhi. Kambe Yesu u vule leswaku loko hi vona “swilo leswi hinkwaswo,” a hi ta swi tiva leswaku makumu ma le kusuhi. (Matewu 24:33) Tivutise, ‘Hi rini ematin’wini laha swilo leswi hinkwaswo leswi hlamuseriweke (1) swi humeleleke emisaveni hinkwayo, (2) swi humeleleke hi nkarhi wun’we swi tlhela (3) swi nyanya ku biha?’ Swi le rivaleni leswaku hi hanya enkarhini wolowo.
XIKOMBISO XA LESWAKU XIKWEMBU XA HI RHANDZA
Khale ka presidente ya le United States u te: “Switsundzuxo leswi taka ka ha ri emahlweni . . . swi ponisa vutomi.” Endzhaku ka loko ku ve ni tsunami leyi veke kona hi 2004, ku vekiwe mfungho lowu a wu ta tsundzuxa vanhu exifundzheni lexi hlaseriweke hi tsunami, hi xikongomelo xo sivela leswaku ku nga fi vanhu vo tala enkarhini lowu taka. Hilaha ku fanaka, Xikwembu xi endle lunghiselelo ro hi nyika xitsundzuxo ka ha ri emahlweni, makumu ma nga si fika. Bibele yi profete yi ku: “Mahungu lamanene lawa ya mfumo ma ta chumayeriwa emisaveni hinkwayo leyi akiweke leswaku byi va vumbhoni ematikweni hinkwawo; kutani hi kona makumu ma nga ta fika.”
N’wexemu ntsena, Timbhoni ta Yehovha ti hete tiawara leti tlulaka 1,9 wa tibiliyoni ti ri karhi ti chumayela mahungu lamanene ematikweni ya 240 hi tindzimi leti tlulaka 700. Nhluvuko lowu endliwaka manguva lawa i xikombiso lexikulu xa leswaku makumu ma tshinele. Hi ku susumetiwa hi ku rhandza vaakelani va tona, Timbhoni ta Yehovha ti tirhisa nkarhi wa tona ku lemukisa vanhu van’wana hi siku ra Xikwembu ra vuavanyisi leri tshinelaka hi ku hatlisa. (Matewu 22:39) Leswi na wena u nga vuyeriwaka eka rungula leri, sweswo i vumbhoni bya leswaku Yehovha wa ku rhandza. Tsundzuka, “a nga naveli leswaku ku lova ni un’we kambe u navela leswaku hinkwenu mi hundzuka.” (2 Petro 3:9) Xana u ta amukela rirhandzu ra Xikwembu ivi u yingisa xitsundzuxo ka ha ri ni nkarhi?
BALEKELA ENDHAWINI YA VUHLAYISEKI!
Tsundzuka leswaku vaaki va le ribuweni ra xihlala xa Simeulue va tsutsumele eswitsungeni leswaku va hlayiseka hi nkarhi lowu va voneke mati ya lwandle ma vohla; a va ma yimelanga ma tlhelela eribuweni. Leswaku va pona a swi titshege hi ku va teka goza hi xihatla. Leswaku u pona nhlomulo lowukulu lowu taka, na wena u fanele u teka goza leri nga ta ponisa vutomi bya wena ka ha ri ni nkarhi. Njhani? Muprofeta Esaya u huhuteriwe ku tsala hi xirhambo lexi hetisekaka “exiphen’wini xo hetelela xa masiku,” ku nga nkarhi lowu hi hanyaka eka wona sweswi. Xi ri: “Tanani, a hi tlhandlukeleni entshaveni ya Yehovha . . . U ta hi letela tindlela ta yena, hi ta famba emintileni ya yena.”
Ku ya ehenhla ka ntshava swi ku pfuna leswaku u kota ku vona swilo hinkwaswo ni ku va endhawini leyi hlayisekeke. Hilaha ku fanaka, ku tiva tindlela ta Xikwembu hi ku hlaya Bibele swi pfuna vanhu va timiliyoni emisaveni hinkwayo namuntlha leswaku va cinca vutomi bya vona. (2 Timotiya 3:16, 17) Hi ku endla tano, va sungula ku “famba emintileni ya [Xikwembu]” va tlhela va tiphina hi tintswalo ta xona ni hi nsirhelelo wa xona.
Xana u nga amukela xirhambo lexi ni nsirhelelo wa Xikwembu wa rirhandzu emasikwini lama nonon’hwaka? Hi ku khutaza leswaku u kambisisa hi vukheta vumbhoni lebyi nga eMatsalweni malunghana ni ‘masiku yo hetelela’ eka bokisi leri fambisanaka ni xihloko lexi. Timbhoni ta Yehovha ta le ndhawini ya ka n’wina ti nga swi tsakela ku ku pfuna leswaku u twisisa matsalwa ni ndlela leyi u nga ma tirhisaka ha yona. Kumbe u nga kuma tinhlamulo ta swivutiso swa wena hi ku nghena eka website ya hina ya www.jw.org/ts. Languta ehansi ka TIDYONDZO TA BIBELE > SWIVUTISO LESWI HLAMURIWAKA HI BIBELE.
^ ndzim. 3 Tsunami leyi veke kona hi 2004 yi dlaye vanhu vo tlula 220 000—ku nga yin’wana ya titsunami leti onheteleke swinene ematin’wini.
DYONDZA SWO TALA
Xana Hi Hanya “eMasikwini Yo Hetelela”?
Anakanyisisa hi ndlela leyi swiendlo ni malangutelo ya vanhu lava hi rhendzeleke swi kombisaka ha yona leswaku sweswi hi hanya “emasikwini yo hetelela” lawa Bibele yi profeteke ha wona.


text:
XANA WU LO ENDLIWA?
Ncila Wa Xipululu Lexi Vuriwaka Agama
XIPULULU lexi xi kota ku tlula xi suka ehansi xi ya phatsama ekhumbini hi ku olova. Hambiswiritano, loko ndhawu ya kona yi rheta, a xi tluli kahle kambe xi fika xi phatsama kahle ekhumbini. Xi swi kotisa ku yini? Xi pfuniwa hi ncila wa xona.
Xiya: Loko xipululu lexi xi tlula xi suka endhawini yo khwaxa, laha xi kotaka ku khomelela swi tiya, xi rhanga hi ku tiyisa miri wa xona ivi xi gova ncila wa xona xi wu langutisa ehansi. Leswi swi xi pfuna leswaku xi tlula hi angle leyi faneleke loko xi suka. Kambe loko xi ri endhawini leyi rhetaka, xi tala ku rheta ivi xi tlula hi angle leyi hoxeke. Hambiswiritano, loko xi ri emoyeni xi lulamisa angle ya miri wa xona hi ku gova ncila wa xona xi wu langutisa ehenhla. Endlelo rero ri rharhanganile. Xiviko xa Yunivhesiti ya California le Berkeley xi ri: “Nkarhi ni nkarhi swipululu [leswi] swi fanele swi lulamisa angle ya ncila wa swona leswaku swi hambeta swi tlulela ehenhla loko swi ri emoyeni.” Loko ndhawu leyi xi tlulaka xi suka eka yona yi rheta ngopfu, xi fanele xi wu tlakusela ehenhla swinene ncila wa xona leswaku xi kota ku fika xi phatsama kahle.
Ncila wa xipululu lexi wu nga pfuna vanjhiniyara leswaku va endla timovha ta tirhoboto leti nga wiki hi ku olova, leti nga tirhiseriwaka ku lava vanhu lava poneke endhawini leyi ku tsekatsekeke misava kumbe ku humeleleke mhangu yin’wana. Mulavisisi Thomas Libby u ri: “Tirhoboto a ti swi koti ku sima ku fana ni swiharhi, kutani xin’wana ni xin’wana lexi nga endliwaka leswaku rhoboto yi kota ku sima ku ta va ku ri nhluvuko lowukulu.”
U anakanya yini? Xana ncila wa xipululu lexi vuriwaka agama wu lo tiendlekela kumbe wu lo endliwa?


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Deteronoma 28:1-68
28 “Kutaku loko u yingisa rito ra Yehovha Xikwembu xa wena hakunene, hi ku xiya ku endla swileriso swakwe hinkwaswo leswi ndzi ku lerisaka swona namuntlha,+ Yehovha Xikwembu xa wena u ta ku tlakusa u va ehenhla ka matiko hinkwawo ya misava.+2 Kutani mikateko leyi hinkwayo yi ta ta ehenhla ka wena, yi va ya wena,+ hikuva u hambeta u yingisa rito ra Yehovha Xikwembu xa wena:3 “U ta katekisiwa emutini,+ u ta katekisiwa ensin’wini.+4 “Mbhandzu wa khwiri ra wena wu ta katekisiwa+ ni mbhandzu wa misava ya wena ni mbhandzu wa xifuwo xa wena,+ rhole ra tihomu ta wena ni swinyimpfana swa ntlhambi wa wena wa tinyimpfu.+5 “Xirhundzu xa wena xi ta katekisiwa,+ ni swo pfuvela eka swona swa wena.+6 “U ta katekisiwa loko u nghena, u ta katekisiwa niloko u huma.+7 “Yehovha u ta endla valala va wena lava va ku pfukelaka leswaku va hluriwa emahlweni ka wena.+ Va ta huma va ta hi ndlela yin’we ku ta lwa na wena, kambe va ta baleka emahlweni ka wena hi tindlela ta nkombo.+8 Yehovha u ta katekisa vuhlayiselo bya wena bya nhundzu,+ ni ntirho wun’wana ni wun’wana lowu u wu endlaka,+ kunene u ta ku katekisa etikweni leri Yehovha Xikwembu xa wena a ku nyikaka rona.9 Yehovha u ta ku simeka u va tiko ro kwetsima eka yena,+ hilaha a ku hlambanyeleke hakona,+ hikuva u ya emahlweni u hlayisa swileriso+ swa Yehovha Xikwembu xa wena, naswona u fambe etindleleni takwe.10 Vanhu hinkwavo va misava va fanele va swi vona leswaku vito ra Yehovha ri vitaniwile ehenhla ka wena,+ hakunene va ta ku chava.+11 “Yehovha u ta tlhela a endla leswaku u humelela swinene embhandzwini wa khwiri+ ra wena ni le mbhandzwini wa swifuwo wa wena ni le mihandzwini ya misava ya wena,+ emisaveni leyi Yehovha a yi hlambanyeleke vatata wa wena ku ku nyika yona.+12 Yehovha u ta ku pfulela xitlati xakwe lexinene, ku nga matilo, leswaku a ku nyika mpfula etikweni ra wena hi nguva+ ya yona ni ku katekisa xiendlo xin’wana ni xin’wana xa voko ra wena;+ kunene u ta lombisa ematikweni yo tala kasi wena a wu nge lombi.+13 Hakunene Yehovha u ta ku veka enhlokweni ku nga ri encileni; u fanele u va ehenhla ntsena,+ a wu nge vi ehansi, hikuva u hambeta u yingisa swileriso+ swa Yehovha Xikwembu xa wena, leswi ndzi ku lerisaka swona namuntlha leswaku u swi hlayisa u tlhela u swi endla.14 U nga tshuki u hambuka emaritweni hinkwawo lawa ndzi ku lerisaka wona namuntlha, u ya exineneni kumbe eximatsini,+ u landzela swikwembu swin’wana leswaku u swi tirhela.+15 “Kutaku loko u nga yingisi rito ra Yehovha Xikwembu xa wena hi ku khathalela ku endla swileriso hinkwaswo ni milawu leyi ndzi ku lerisaka yona namuntlha, mindzhukano leyi hinkwayo yi fanele yi ta ehenhla ka wena yi ku rhangela:+16 “U ta rhukaniwa emutini,+ u ta rhukaniwa ensin’wini.+17 “Xirhundzu xa wena xi ta rhukaniwa,+ ni swo pfuvela eka swona swa wena.+18 “Ku ta rhukaniwa mbhandzu wa khwiri+ ra wena ni mihandzu ya misava ya wena,+ rhole ra tihomu ta wena ni swinyimpfana swa ntlhambi wa wena wa tinyimpfu.+19 “U ta rhukaniwa loko u nghena, u ta rhukaniwa niloko u huma.+20 “Yehovha u ta rhumela ndzhukano ehenhla ka wena,+ ku pfilunganyeka+ ni ku tshinyiwa+ entirhweni wun’wana ni wun’wana wa wena lowu u ringetaka ku wu hetisisa, ku fikela loko u lovisiwile naswona u lovile hi ku hatlisa hikwalaho ka vubihi bya mahanyelo ya wena, hikuva u ndzi fularhelile.+21 Yehovha u ta endla leswaku ntungu wu ku namarhela ku fikela loko a ku lovisile emisaveni leyi u nghenaka eka yona ku yi teka.+22 Yehovha u ta ku ba hi rifuva,+ ku hisa ka miri, ndzhumbelo, ku hisa loku yelanaka ni ku hisa ka miri, banga,+ dyandza+ ni mfurho,+ kunene swi ta ku hlongorisa kukondza mi hela.23 Xibakabaka xa wena lexi nga ehenhla ka nhloko ya wena na xona xi fanele xi va koporo, misava leyi nga ehansi ka wena yi va nsimbi.+24 Yehovha u ta nyika mapa ni ritshuri swi va mpfula etikweni ra wena. Swi ta rhelela ehenhla ka wena swi huma ematilweni, ku fikela loko u lovisiwile.25 Yehovha u ta endla leswaku u hluriwa emahlweni ka valala va wena.+ U ta huma hi ndlela yin’we ku ya lwa na vona kambe u ta baleka hi tindlela ta nkombo emahlweni ka vona; u fanele u va nchumu lowu chavisaka eka mimfumo hinkwayo ya misava.+26 Ntsumbu wa wena wu fanele wu va swakudya swa xivumbiwa xin’wana ni xin’wana lexi hahaka xa matilo ni swa xiharhi xa nhova, ku nga ri na loyi a swi chavisaka.+27 “Yehovha u ta ku ba hi rhumba ra Egipta,+ mpfimbo wa xiheta-mavele, rikhwekhwe ni swirhumbana swa nhlonge, leswi u nga ta ka u nga holi eka swona.28 Yehovha u ta ku ba hi ku penga+ ni vubofu+ ni ku pfilunganyeka ka mbilu.+29 Hakunene u ta va la ambambelaka ninhlikanhi, hilaha la feke mahlo a ambambelaka hakona emunyameni,+ u nge swi koti ku humelerisa tindlela ta wena; u fanele u va la dyeleriwaka ntsena nkarhi hinkwawo ni la kanganyisiwaka, ku nga ri na loyi a ku ponisaka.+30 U ta tshembisa wansati, kambe wanuna un’wana u ta n’wi pfinya.+ U ta aka yindlu, kambe a wu nge tshami eka yona.+ U ta rima nsimu ya vhinya, kambe a wu nge yi tirhisi.+31 Nkunzi ya wena yi ta tlhaviwa kwalaho emahlweni ka mahlo ya wena—kambe u nge dyi nyama ya yona. Mbhongolo ya wena yi ta tekiwa hi vukanganyisi emahlweni ka xikandza xa wena—kambe a yi nge tlheleli eka wena. Nyimpfu ya wena yi ta nyikiwa valala va wena—kambe u nge vi na muponisi.+32 Vana va wena va majaha ni va vanhwanyana va ta nyikiwa vanhu+ van’wana naswona mahlo ya wena ma ta languta ni ku va navela nkarhi hinkwawo—kambe mavoko ya wena ma ta va ma nga ri na matimba.+33 Mihandzu ya misava ya wena ni ntshovelo wa wena hinkwawo, swi ta dyiwa hi vanhu lava u nga va tivangiki;+ u fanele u va la dyeleriwaka ni la pfotlosiwaka nkarhi hinkwawo.+34 Kunene u ta pengisiwa hi leswi u nga ta swi vona hi mahlo ya wena.+35 “Yehovha u ta ku ba hi rhumba leri nga ni khombo ematsolweni hamambirhi ni le milengeni hayimbirhi, leswi u nga ta ka u nga holi eka swona, ku sukela enkondzweni wa wena ku ya ethavathaveni ya wena.+36 Yehovha u ta ku fambisa+ ni hosi+ leyi u nga ta va u yi vekile ehenhla ka wena, a ku yisa etikweni leri u nga ri tivangiki, hambi ku ri wena kumbe vatata wa wena; kwalaho u ta boheka ku tirhela swikwembu swin’wana leswi endliweke hi ntsandza ni ribye.+37 U fanele u va nchumu lowu hlamarisaka+ ni xihlekulo+ ni ndzhukano exikarhi ka vanhu hinkwavo lava Yehovha a nga ta ku yisa eka vona.38 “U ta huma u ya ensin’wini ni mbewu yo tala, kambe u ta hlengeleta switsongo,+ hikuva njiya yi ta swi lovisa.+39 U ta rima nsimu ya vhinya, kunene u yi hlakulela, kambe u nge nwi vhinyo naswona u nge hlengeleti nchumu,+ hikuva xivungwana xi ta yi dya.+40 U ta va ni mirhi ya mutlhwari endhawini ya wena hinkwayo, kambe u nge toli mafurha, hikuva mitlhwari ya wena yi ta hohloka.+41 U ta veleka vana va majaha ni va vanhwanyana, kambe a va nge tshami va ri va wena, hikuva va ta ya evukhumbini.+42 Mirhi ya wena hinkwayo ni mihandzu ya misava ya wena, swi ta va swa switsotswana leswi hahaka.43 Muluveri la nga exikarhi ka wena u ta hambeta a tlakukela ehenhla ka wena swinene, kasi wena—u ya ehansi swinene.+44 U ta ku lomba, kasi wena—u nge n’wi lombi.+ U ta va nhloko, kasi wena—u ta va ncila.+45 “Kunene ndzhukano+ lo-wu hinkwawo wu ta ta ehenhla ka wena, wu ku hlongorisa wu ku kuma ku fikela loko u lovisiwile,+ hikuva a wu ri yingisanga rito ra Yehovha Xikwembu xa wena hi ku hlayisa swileriso swakwe ni milawu yakwe leyi a ku leriseke yona.+46 Wu ta tshama wu ri eka wena ni le ka vana va wena, wu va xikombiso ni xihlamariso, hilaha ku nga riki na makumu,+47 hikwalaho ka leswi u nga n’wi tirhelangiki Yehovha Xikwembu xa wena hi ntsako+ ni hi mbilu leyi tsakeke hikwalaho ka ku tala ka swilo hinkwaswo.+48 U ta boheka ku tirhela valala+ va wena, lava Yehovha a nga ta va rhumela ku lwa na wena hi ndlala,+ hi torha ni hi vuhava ni ku lava swilo hinkwaswo; kunene u ta veka joko ra nsimbi enhan’wini ya wena ku fikela loko a ku lovisile.+49 “Yehovha u ta ku yimisela tiko ra le kule swinene leswaku ri lwa na wena,+ ri suka emakumu ya misava, hilaha gama ri bvanyangetaka hakona,+ tiko leri u nga ta ka u nga ri twisisi ririmi ra rona,+50 tiko ra nghohe leyi nga ni tihanyi,+ leri nga ta ka ri nga hlawuli munhu la kuleke kumbe ri tsakela jaha.+51 Kunene va ta dya mbhandzu wa swifuwo swa wena ni mihandzu ya misava ya wena ku fikela loko u lovisiwile,+ a va nge ku siyeli mavele, vhinyo leyintshwa kumbe mafurha, a va nge ku siyeli rhole kumbe vana va ntlhambi wa wena wa tinyimpfu ku fikela loko va ku lovisile.+52 Hakunene va ta ku rhendzela etinyangweni ta wena hinkwato kukondza marhangu ya wena lama tlakukeke, lama tiyisiweke, lawa u tshembeleke eka wona ma wa etikweni ra wena hinkwaro, ina, kunene va ta ku rhendzela etinyangweni ta wena hinkwato etikweni ra wena hinkwaro, leri Yehovha Xikwembu xa wena a ku nyikeke rona.+53 Kutani u ta boheka ku dya mbhandzu wa khwiri ra wena, nyama ya vana va wena va majaha ni va vanhwanyana,+ lava Yehovha Xikwembu xa wena a ku nyikeke vona, hikwalaho ka ku nonon’hwa ni maxangu lawa nala wa wena a nga ta ku sivelela ha wona.54 “Loko ku ri munhu wo olova swinene ni la tisasekisaka exikarhi ka n’wina, tihlo+ rakwe ri ta navela ku endla leswo biha eka makwavo ni le ka nsati wakwe la rhandzekaka ni le ka vana vakwe lava a nga sala na vona,55 leswaku a nga nyiki ni un’we wa vona, nyama yin’wana ni yin’wana ya vana vakwe leswaku a yi dya, hikuva a nga ha ri na nchumu nikatsongo lowu wu n’wi saleleke hikwalaho ka ku nonon’hwa ni maxangu lawa nala wa wena a nga ta va a ku sivelele ha swona etinyangweni ta wena hinkwato.+56 Loko ku ri wansati wo olova ni la tisasekisaka exikarhi ka n’wina, la nga si tshamaka a ringeta ku veka nkondzo wakwe ehenhla ka misava hikwalaho ka mukhuva wa ku tisasekisa ni hikwalaho ka ku olova,+ tihlo rakwe ri ta navela ku endla leswo biha eka nuna wakwe la rhandzekaka ni le ka n’wana wakwe wa jaha ni wa nhwanyana,57 hambi ku ri eka n’wana wakwe la ha ku velekiwaka, la humaka exikarhi ka milenge yakwe ni le ka vana vakwe lava a va tswaleke,+ hikuva u ta va dyela exihundleni hikwalaho ka ku kayivela swilo hinkwaswo, hikwalaho ka ku nonon’hwa ni maxangu lawa nala wa wena a nga ta ku sivelela ha swona etinyangweni ta wena.+58 “Loko u nga hisekeli ku hetisisa marito hinkwawo ya nawu lowu, lama tsariweke ebukwini leyi,+ leswaku u chava ku vangama loku,+ ni ku chaviseka ka vito leri,+ hambi ku ri Yehovha+ Xikwembu xa wena,59 kunene Yehovha na yena u ta endla leswaku makhombo ya wena ni makhombo ya vana va wena ma va lamakulu hilaha ku hlawulekeke, makhombo lamakulu ni makhombo lama tshamaka hilaha ku nga riki na makumu,+ vuvabyi lebyi nga ni khombo ni lebyi tshamaka hilaha ku nga riki na makumu.+60 Hakunene u ta ku vuyisela swifo hinkwaswo swa le Egipta leswi u swi chaveke eku sunguleni, kunene swi ta ku namarhela.+61 Nakambe, vuvabyi byin’wana ni byin’wana ni khombo rin’wana ni rin’wana leswi nga tsariwangiki ebukwini leyi ya nawu, Yehovha u ta swi tisa ehenhla ka wena ku fikela loko u lovisiwile.62 Hakunene mi ta sala mi nga ri vangani hi nhlayo,+ hambileswi mi fanaka ni tinyeleti ta matilo hi vunyingi,+ hikuva a mi ri yingisanga rito ra Yehovha Xikwembu xa n’wina.63 “Kutani hilaha Yehovha a tsakeleke ku mi endla leswinene ni ku mi andzisa hakona,+ hikwalaho Yehovha u ta tsakela ku mi lovisa ni ku mi herisa;+ mi ta namurhutiwa emisaveni ya n’wina leyi mi yaka ku ya yi teka.+64 “Yehovha u ta ku hangalasa exikarhi ka vanhu, ku suka emakumu man’wana ya misava ku ya emakumu man’wana ya misava,+ kwalaho u ta tirhela swikwembu swin’wana leswi u nga swi tivangiki, hambi ku ri wena kumbe vatata wa wena, leswi endliweke hi ntsandza ni ribye.+65 A wu nge humuli exikarhi ka matiko wolawo,+ kumbe u kuma ndhawu yo wisisa nkondzo wa wena eka yona; kunene kwalaho Yehovha u ta ku nyika mbilu leyi chavaka+ ni mahlo lama tsandzekaka ku vona+ ni moya-xiviri lowu nga ni gome.66 Kunene u ta va ekhombyeni lerikulu ra vutomi bya wena, naswona u ta chava nivusiku ni ninhlikanhi, a wu nge tiyiseki hi vutomi bya wena.+67 Nimixo u ta vula u ku, ‘Loko a ko va madyambu,’ kasi nimadyambu u ta vula u ku, ‘Loko a ko va nimixo,’ hikwalaho ka ku chava ka mbilu ya wena loku u nga ta va u ri na kona ni hikwalaho ka leswi mahlo ya wena ma nga ta swi vona.+68 Kunene Yehovha u ta mi tlherisela aEgipta hi swikepe, hi ndlela leyi ndzi mi byeleke ha yona ndzi ku, ‘A mi nge he pfuki mi yi vonile nakambe,’+ kutani mi ta boheka ku tixavisa kwalaho eka valala va n’wina mi va mahlonga ya xinuna ni malandza ya xisati,+ kambe ku ta va ku nga ri na muxavi.”


text:
Ha Yini Mi Nga Xi Tirhisi Xihambano eVugandzerini Bya N’wina?
Vanhu vo tala emisaveni hinkwayo va teka xihambano tanihi mfungho lowu yimelaka Vukreste. Hambileswi Timbhoni ta Yehovha ti nga Vakreste, a hi xi tirhisi xihambano evugandzerini bya hina. Ha yini?
Xivangelo xin’wana hileswaku Bibele yi vula leswaku Yesu a nga felanga exihambanweni kambe emhandzini. Ku engetela kwalaho, Bibele yi lemukisa Vakreste leswaku va ‘balekela ku gandzela swifaniso swa hava,’ leswi vulaka ku nga tirhisi xihambano evugandzerini.—1 Vakorinto 10:14; 1 Yohane 5:21.
Yesu u te: “Hinkwavo va ta tiva leswaku mi vadyondzisiwa va mina, loko mi rhandzana.” (Yohane 13:34, 35) Laha Yesu u vule leswaku rirhandzu ra xiviri i mfungho wa valandzeri va yena va ntiyiso—ku nga ri xihambano kumbe xifaniso xin’wana.
DYONDZA SWO TALA
Xana Ndzi Fanele Ndzi Khongela Eka Vakwetsimi?
Dyondza leswaku Bibele yi ri hi fanele hi khongela eka mani.
Xana Wa Byi Lava Vukhongeri?
Ha yini vanhu vo tala va tshika vukhongeri? Xana Xikwembu xi lava ku gandzeriwa?


text:
NDZIMA 9
Vuyelo Bya Ku Chumayela
—“Masimu, Ma Basile Leswaku Ma Tshoveriwa”
1, 2. (a) Ha yini vadyondzisiwa a va pfilunganyekile? (b) Xana Yesu u vulavule hi ntshovelo wa muxaka muni?
VADYONDZISIWA a va pfilunganyekile. Yesu u va byele leswi: “Tlakusani mahlo ya n’wina mi languta masimu, ma basile leswaku ma tshoveriwa.” Va langute etlhelo leri Yesu a a kombetela eka rona, kambe lexi a va xi vona a ku ri masimu ya rihlaza ku nga ri lama baseke, ku nga muhlovo wa maxalana lama ha ku rhumbukaka. Swi nga ha endleka va tibyele leswi, ‘Xana i ntshovelo wa yini? A swi ta teka tin’hweti leswaku ntshovelo wu sungula.’
2 Kambe, Yesu a a nga vulavuli hi ntshovelo wa xiviri. Ematshan’weni ya sweswo, u tirhise xifaniso lexi leswaku a dyondzisa vadyondzisiwa vakwe tidyondzo timbirhi ta nkoka malunghana ni ntshovelo wa moya
Ku Vitaneriwa Ntirho Ni Xitshembiso Xa Ntsako
3. (a) I yini lexi nga ha vaka xi susumetele Yesu ku vula marito lawa: “Masimu, ma basile leswaku ma tshoveriwa”? (Vona nhlamuselo ya le hansi.) (b) Xana Yesu u ma hlamusele njhani marito yakwe?
3 Yesu u bule ni vadyondzisiwa vakwe eku heleni ka lembe ra 30 C.E., ekusuhi ni muti wa Samariya le Sikari. Loko vadyondzisiwa vakwe va nghena emutini, Yesu u sale exihlobyeni laha a chumayeleke wansati un’wana ntiyiso loyi hi ku hatlisa a twisiseke nkoka wa tidyondzo takwe. Loko vadyondzisiwa va tlhelela eka Yesu, wansati loyi u tsutsumele eSikari a ya byela vaakelani vakwe swilo swo hlamarisa leswi a swi dyondzeke. Leswi a va byeleke swona swi va tsakise swinene lerova vo tala va vaakelani vakwe va tsutsumele exihlobyeni leswaku va ta hlangana na Yesu. Kumbexana hi nkarhi wolowo
4. (a) I tidyondzo tihi timbirhi leti Yesu a ti dyondziseke malunghana ni ntshovelo? (b) Hi swihi swivutiso leswi hi nga ta swi kambisisa?
4 I tidyondzo tihi timbirhi leti Yesu a ti dyondziseke malunghana ni ntshovelo wa moya? Yo sungula, ntirho lowu i wa xihatla. Loko a vula leswaku “masimu, ma basile leswaku ma tshoveriwa” a a khutaza valandzeri vakwe leswaku va endla ntirho lowu. Leswaku a endla vadyondzisiwa vakwe va vona nkoka wa ku tshama va lunghekile, Yesu u engetele a ku: “Mutshoveri u amukela hakelo.” I ntiyiso leswaku ntshovelo se a wu sungurile
Hosi Ya Hina Yi Rhangela Eka Ntshovelo Lowukulu Lowu Nga Si Tshamaka Wu Va Kona
5. I mani loyi a rhangelaka eka ntshovelo wa misava hinkwayo naswona xivono xa Yohane xi swi kombisa njhani leswaku ntirho lowu i wa xihatla?
5 Eka xivono lexi kombiweke muapostola Yohane, Yehovha u paluxe leswaku u avele Yesu ku rhangela eka ntshovelo wa vanhu va misava hinkwayo. (Hlaya Nhlavutelo 14:
6. (a) Xana “nguva ya ntshovelo” yi sungule rini? (b) Xana “ntshovelo wa misava” wu sungule rini? Hlamusela.
6 Tanihi leswi xivono xa Yohane lexi nga eka Nhlavutelo ndzima 14 xi kombisaka Yesu, loyi a nga Mutshoveri, a ambale harhi (ndzimana 14), ana se u vekiwe ku va Hosi hi 1914. (Dan. 7:
7. (a) Hi kwihi ku kambisisa loku pfuneke vamakwerhu ku vona leswaku ntirho wo chumayela i wa xihatla? (b) Xana vamakwerhu va khutaziwe ku endla yini?
7 Hi July 1920, Xihondzo xo Rindza xi te: “Loko hi kambisisa Matsalwa hi vona vumbhoni bya leswaku kereke yi nyikiwe lunghelo lerikulu ro chumayela mahungu malunghana ni mfumo.” Hi xikombiso, marito ya vuprofeta ya Esaya ya pfune vamakwerhu ku vona leswaku mahungu ya Mfumo a ma fanele ma chumayeriwa emisaveni hinkwayo. (Esa. 49:6; 52:7; 61:
8. Hi 1921, i swilo swihi swimbirhi leswi vamakwerhu va swi twisiseke malunghana ni ntirho wo chumayela?
8 Hi December 1921, Xihondzo xo Rindza xi te: “Ku ve lembe lerinene ku tlula hinkwawo; naswona nhlayo ya vanhu lava tweke mahungu ya ntiyiso hi 1921 yi tlakuke ku tlula malembe lama nga hundza.” Magazini wolowo wu engetele wu ku: “Ka ha ri ni ntirho wo tala lowu faneleke wu endliwa. . . . A hi wu endleni hi ntsako.” Xiya ndlela leyi vamakwerhu va swi twisiseke ha yona swilo swimbirhi swa nkoka malunghana ni ntirho wo chumayela lowu Yesu a wu byarhiseke vaapostola vakwe: Ntirho lowu i wa xihatla naswona vatirhi va tsakile.
9. (a) Hi 1954, xana Xihondzo xo Rindza xi vule yini malunghana ni ntirho wo tshovela naswona ha yini? (b) I ku andza kwihi loku ku veke kona emisaveni hinkwayo ka vahuweleri eka malembe ya 50 lama hundzeke? (Vona chati leyi nge “ Ku Andza eMisaveni Hinkwayo.”)
9 Hi va-1930, endzhaku ka loko vamakwerhu va twisise leswaku ntshungu lowukulu wa tinyimpfu tin’wana a wu ta amukela rungula ra Mfumo, ntirho wo chumayela wu hambete wu ndlandlamuka. (Esa. 55:5; Yoh. 10:
Vuyelo Bya Ntshovelo
—Lebyi Ku Profetiweke Ha Byona Hi Ku Tirhisa Swifaniso
10, 11. I swiphemu swihi swa ku kula ka mbewu leyi leswi kandziyisiwaka exifanisweni xa ndzoho ya sinapi?
10 Eka swifaniso swakwe swa Mfumo, Yesu u profete hi vuyelo bya ntirho wa ntshovelo. A hi kambisiseni xifaniso xa ndzoho ya sinapi ni xa comela. Hi ta dzika swinene eka ndlela leyi xi hetisekeke ha yona enkarhini wa makumu.
11 Xifaniso xa ndzoho ya sinapi. Munhu u byala ndzoho ya sinapi. Kutani ya kula yi va murhi lowu swinyenyana swi kumaka vutumbelo eka wona. (Hlaya Matewu 13:
12. Xana xifaniso xa ndzoho ya sinapi xi fambisana njhani ni ntshovelo wa namuntlha? (Nakambe vona chati leyi nge “ Nhlayo Leyi Andzaka Ya Tidyondzo Ta Bibele.”)
12 (1) Ku kula: Xifaniso lexi xi kandziyisa ku kula ka rungula ra Mfumo ni vandlha ra Vukreste. Ku sukela hi 1919, vatirhi va ntshovelo lava hisekaka va hlengeletiwe eka vandlha ra Vukreste leri vuyeteriweke. Hi nkarhi wolowo, nhlayo ya vatirhi volavo a yi ri yitsongo, kambe yi kule hi ku hatlisa. Entiyisweni, ku kula ka yona ku sukela eku sunguleni ka va-1900 ku fikela namuntlha ku ve loku hlamarisaka. (Esa. 60:
13. Xana xifaniso xa comela xi kandziyisa swiphemu swihi swa ku kula?
13 Xifaniso xa comela. Endzhaku ka loko wansati a chele comela eka mapa, comela xi kukumukisa mapa hinkwawo. (Hlaya Matewu 13:
14. Xana xifaniso xa comela xi fambisana njhani ni ntshovelo wa namuntlha?
14 (1) Ku cinca: Comela xi fanekisela rungula ra Mfumo naswona mapa ya fanekisela vanhu. Tanihi leswi comela xi vangaka ku cinca eka mapa loko swi hlanganisiwe swin’we, hilaha ku fanaka rungula ra Mfumo ri vanga ku cinca etimbilwini ta vanhu endzhaku ka loko va ri amukerile. (Rhom. 12:2) (2) Ku andza: Ku hangalaka ka comela ku fanekisela ku hangalaka ka rungula ra Mfumo. Comela xi pfangana ni mbila hinkwayo. Hilaha ku fanaka, rungula ra Mfumo ri hangalake “endhawini ya le kule swinene ya misava.” (Mint. 1:8) Xiyenge xa xifaniso lexi xi tlhela xi kombisa leswaku hambi ku ri ematikweni lawa ntirho wa hina wu yirisiweke, rungula ra Mfumo ri ta hangalaka, hambileswi ntirho wa hina wo chumayela wu nga ha vaka lowu nga xiyiwiki ematikweni yo tano.
15. Xana marito lama nga eka Esaya 60:
15 Emalembeni ya kwalomu ka 800 emahlweni ko va Yesu a vulavula hi swifaniso sweswo, hi ku tirhisa Esaya, Yehovha u profete hi ntshovelo wa moya wa manguva lawa ni ntsako lowu a wu ta endla leswaku wu va kona. * Yehovha u hlamusela ndlela leyi vanhu vo huma “endhawini ya le kule swinene” va khitikanelaka enhlengeletanweni yakwe ha yona. Loko a tifanisa ni “wansati,” loyi namuntlha a fanekiselaka masalela ya vatotiwa lava nga laha misaveni, u te: “U ta vona, kunene u ta vangama, entiyisweni mbilu ya wena yi ta rhurhumela, yi ndlandlamuka, hikuva ku fuwa ka lwandle ku ta ta eka wena; xuma xa matiko xi ta ta eka wena.” (Esa. 60:
Lexi Endlaka Malandza Ya Yehovha Hinkwawo Ma Va Ni Xivangelo Xo Tsaka
16 U ta tsundzuka leswaku Yesu u byele vaapostola vakwe a ku: “Mutshoveri u . . . hlengeleta mihandzu ya vutomi lebyi nga heriki, leswaku muhaxi ni mutshoveri va tsaka swin’we.” (Yoh. 4:
17 Yo sungula, ha tsaka loko hi vona xiphemu lexi Yehovha a xi endlaka entirhweni lowu. Loko hi chumayela rungula ra Mfumo, hi byala mbewu. (Mat. 13:
18 Ya vumbirhi, hi tshama hi ri vatirhi lava tsakeke loko hi tsundzuka marito lawa Pawulo a ma vuleke loko a ku: “Munhu un’wana ni un’wana u ta kuma hakelo ya yena hi ku ya hi ntirho wa yena.” (1 Kor. 3:8) Hakelo yi nyikiwa hi ku ya hi ntirho wa kona, ku nga ri hi ku ya hi vuyelo bya ntirho wa kona. Hakunene xitiyisekiso xexo xa khutaza eka lava chumayelaka ensin’wini leyi vanhu va kona va nga tsakeliki! Ematihlweni ya Xikwembu, Mbhoni yin’wana ni yin’wana leyi katsekaka hi mbilu hinkwayo eka ntirho wo byala yi “tswala mihandzu yo tala” naswona yi ni xivangelo xo tsaka.
19 Ya vunharhu, ha tsaka hileswi ntirho wa hina wu hetisisaka vuprofeta. Xiya nhlamulo leyi Yesu a byeleke vaapostola vakwe loko va vutisa va ku: “Xi ta va xihi xikombiso xa vukona bya wena ni xa makumu ya mafambiselo ya swilo?” U va byele leswaku xin’wana xa xikombiso xexo a ku ta va ntirho wo chumayela emisaveni hinkwayo. Xana a a vulavula hi ntirho wo endla vadyondzisiwa? Doo! U te: “Mahungu lamanene lawa ya Mfumo ma ta chumayeriwa emisaveni hinkwayo leyi akiweke.” (Mat. 24:
“Ku Sukela Eku Humeni Ka Dyambu Ku Ya Eku Peleni Ka Rona”
20 Hi lembe-xidzana ro sungula, Yesu u pfune vaapostola vakwe ku vona leswaku ntirho wa ntshovelo a wu ri wa xihatla. Ku sukela hi 1919, Yesu u pfune vadyondzisiwa vakwe va manguva lawa leswaku va twisisa mhaka leyi. Hikwalaho ka sweswo, vanhu va Xikwembu va ndlandlamuxe ntirho wa vona. Entiyisweni, ntirho wa ntshovelo wu tikombise wu ri lowu nga sivelekiki. Hilaha muprofeta Malakiya a profeteke hakona, ntirho wo chumayela wa endliwa namuntlha “ku sukela eku humeni ka dyambu ku ya eku peleni ka rona.” (Mal. 1:
21 Loko hi languta endzhaku eka malembe yo tlula 100 hi vona ndlela leyi ntlawa lowu, lowutsongo wa malandza ya Xikwembu wu kuleke ha yona wu va “tiko ra matimba,” hakunene timbilu ta hina ‘ti ta tlula-tlula, ni ku khapakhapa hi ntsako.’ (Esa. 60:
^ ndzim. 3 Marito lama vuriweke hi Yesu lama nge ‘masimu ma basile’ ma nga ha kombetela eka tinguvu to basa leti a ti ambariwe hi ntshungu wa Vasamariya lowu Yesu a wu voneke wu ri karhi wu tshinela.
^ ndzim. 9 Leswaku u dyondza swo tala hi malembe wolawo ni makume ya malembe lama landzeleke, hi ku khutaza leswaku u hlaya matluka 425-
^ ndzim. 15 Leswaku u kuma rungula leri engetelekeke malunghana ni vuprofeta lebyi, lebyi tsakisaka, vona buku leyi nge Vuprofeta Bya Esaya
^ ndzim. 19 Ana se Swichudeni swa Bibele swa le ku sunguleni a swi wu twisisile ntiyiso wolowo wa nkoka. Zion’s Watch Tower ya November 15, 1895, yi te: “Loko ku ri hileswaku koroni leyitsongo yi nga hlengeletiwa, vumbhoni byo tala bya ntiyiso byi nga seketeriwa. . . . Hinkwavo va nga chumayela evhangeli.”


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Estere 4:1-17
4 Mordekayi+ a tiva hinkwaswo leswi endliweke;+ kutani Mordekayi a handzula tinguvu takwe hi le xikarhi, a ambala nguvu yo khwaxa,+ a tichela hi nkuma,+ a huma a ya exikarhi ka muti, a rila ngopfu ni hi xihluku.+2 Eku heteleleni a fika emahlweni ka nyangwa ya hosi,+ hikuva a ku na munhu loyi a a fanele a nghena enyangweni ya hosi a ambale nguvu yo khwaxa.3 Emigangeni hinkwayo yo hambana-hambana leyi nga ehansi ka vulawuri bya hosi,+ kun’wana ni kun’wana laha rito ra hosi ni nawu wa yona a wu fika kona, a ku ri ni xirilo+ lexikulu exikarhi ka Vayuda, ku titsona swakudya+ ni ku rila ni ku kalakala. Nguvu yo khwaxa+ ni nkuma+ swi andlariwa swi va sangu ra vo tala.4 Kutani vanhwanyana ni vatsheniwa+ va Estere va nghena va n’wi byela. Hosi ya xisati yi twa ku vava swinene. Hiloko yi rhumela tinguvu leswaku ti ya ambexiwa Mordekayi, ni ku n’wi hluvula nguvu yo khwaxa. A nga ti amukelanga.+5 Kutani Estere a vitana Hataki,+ un’wana wa vatsheniwa va hosi, loyi a n’wi endleke leswaku a n’wi langutela, a n’wi lerisa malunghana na Mordekayi, ku tiva nhlamuselo ya leswi ni vuxokoxoko bya kona.6 Hiloko Hataki a huma a ya eka Mordekayi entsendzeleni wa muti lowu a wu ri emahlweni ka nyangwa ya hosi.7 Kutani Mordekayi a n’wi byela swilo hinkwaswo leswi swi n’wi humeleleke,+ ni ntsengo wa mali leyi Hamani a nga vula leswaku u ta yi hakela evuhlayiselweni bya xuma+ xa hosi ku lwa ni Vayuda, va va lovisa.+8 Kopi+ ya tsalwa ra nawu leri nyiketiweke eXuxani+ leswaku va lovisiwa, a n’wi nyika yona leswaku a kombisa Estere ni ku n’wi byela leswaku a n’wi lerisa+ leswaku a ta eka hosi a ta kombela tintswalo eka yona,+ a kombelela vanhu va ka vona hi ku kongoma.+9 Hiloko Hataki+ a fika a byela Estere marito ya Mordekayi.10 Kutani Estere a byela Hataki a tlhela a n’wi lerisa malunghana na Mordekayi:+11 “Malandza hinkwawo ya hosi ni vanhu lava va nga emugangeni lowu nga ehansi ka vulawuri bya hosi va swi lemuka leswaku, wanuna wihi ni wihi ni wansati wihi ni wihi la nghenaka eka hosi exivaveni xa le mpfungwe+ a nga vitaniwanga, nawu+ wa yona wun’we hileswaku a dlayiwa; ntsena loko hosi yi n’wi tlakusela nhonga ya vuhosi ya nsuku, kunene u ta hambeta a hanya.+ Loko ku ri mina, a ndzi si vitaniwa leswaku ndzi ta eka hosi ku ringana masiku ya 30.”12 Kutani va byela Mordekayi marito ya Estere.13 Hiloko Mordekayi a angula Estere a ku: “U nga tshuki u anakanya eka moya-xiviri wa wena leswaku ndyangu wa hosi wu ta pona ku tlula Vayuda lavan’wana hinkwavo.+14 Hikuva loko u miyerile enkarhini lowu hinkwawo, mphalalo ni nkutsulo swi ta va swa Vayuda lava nga endhawini yin’wana;+ kambe loko ku ri wena ni yindlu ya tata wa wena, mi ta lova. I mani la tivaka leswaku lowu hi wona nkarhi wa leswaku u kuma ku fundzheka ka le vuhosini?”+15 Hiloko Estere a angula Mordekayi a ku:16 “Famba u ya hlengeleta Vayuda hinkwavo lava kumekaka eXuxani,+ u titsona swakudya+ hikwalaho ka mina, naswona u nga dyi hambi ku ri ku nwa ku ringana masiku manharhu,+ vusiku ni nhlikanhi. Na mina ni vanhwanyana va mina,+ ndzi ta titsona swakudya hilaha ku fanaka, kutani ndzi ta ta eka hosi, ku nga leswi swi nga pfumelelaniki ni nawu; loko ndzi fanele ndzi lova,+ ndzi fanele ndzi lova.”17 Kutani Mordekayi a hundza a endla hilaha Estere a n’wi leriseke hakona.


text:
1Khugo ogu gutuledwa ga Jesu Kristo, ugo a nga ningwago khu Nungungulu, gasi a yeyedze ga sithumi saye iso si guromo vbafuvbi ni gu girega. Kristo tiviside silo sesi khu ga ngilozi yaye a nga yi rumelago ga githumi gyaye Johane. 2Uye a gu fakazi nya magana ya Nungungulu, ayo ma ngata tiyiswago khu Jesu Kristo, khu satshavbo esi a nga si wonago. 3Kategide wule a hevbulago libhuku leli; va kategide navo vale vapwago magana yaya nya wuphrofeti, va ma vegedza myonyoni gwawe sil9 si lovidwego, kholu satshavbo sesi somo vbafuvbi nya gugirege. 4Eni Johane nya gu lovela livbandre na mavili mabandla ya Asiya, kheni: wuhigo ni gurula gu na khale ni enu khu ga wule a gu uye, a nga bani ari uye, a gu uye a natago, ni ga livbandre na mavili maphuvbo, ma gomogo mbeli nya gikhalo nya wufumu waye. 5Ni ga Jesu fakazi nya guthembege, matiwula nya vafi vatshavbo a gu Pfhumu nya vafumeli va mafuni. Uye a hi haladzago vbaladzile novba waye gasi gu hi handza sighoho sathu, 6a gu hi gira vafumeli ni vaphasi nya mhamba ya Nungungulu Babe waye. Khyaye gidhumo ni tshivba kala gupindruga. Amen. 7Mu ngu mu wona, Kristo a guta khu mapfhini; vatshavbo va na mu wona, ambari vale va nga mu songago, mafumbu yatshavbo ya mafuni ma na dzi laya khu kotani gwaye. I tiyiso: Amen. 8Pfhumu Nungungulu wari khuye: "Kheni Alfa ni Omega! Wule a gu uye, a nga bani ari uye, wule a natago; a gu uye Nungungulu nya tshivba yatshavbo." 9Eni Johane nyi gu ndriyanu, muhengeli ni enu sigaradzoni, gufumani, ni gutimiselani khu ga Jesu Kristo, nyi di vbagedwe nyi manega gidwane gya Patmosi kotani nya gu pwadze mahungu ya Nungungulu ni gu fakazela Jesu Kristo. 10Khu litshigu la Pfhumu nyi di tshigedwa khu Liphuvbo, nyipwa hwane gwangu lito nya likhongolo nya nga pundru, na ligu khilo: 11"Iso u si wonago, si love libhukuni, u li rumela ga livbandre na mavili mabandla ya Asiya a gu aya: Efeso, Esmirna, Pergamo Tiyatira, Sardesi, Filadelfiya ni Laodikeya." 12Eni nyi di thendregedza gasi gu wona khu mani a ganelago ni eni. Na nyi thendregedzile nyi di wona livbandre na dzimbili dzikandriya nya ndralama. 13Vbakari nya dzikandriya nyi di wona moyo nya gufane ni Mwamana wa Muthu, na ambade ngandzu nya gulaphe, na hungide libhandri nya ndralama vbakhanatunu. 14Ndzudzu wa hungoni gwaye wudiri wa guaga, kha nga mawoya nya guage mwendro kha nga hunguva; maho yaye ma di ngangamela kha nga nilo. 15Migondro yaye yi di fana ni sugu nya gungangamele niloni; lito laye li di fana ni ligwaha nya talo nya mati. 16Khu nyamudye a di pharide livbandre na dzimbili dzinyeledzi; khu kanani gwaye gu di duga litshari nya gulodzwe eno ni eno. Khovbe yaye yi di fana ni lidambo nya gungangamele khu tshivba yaye yatshavbo. 17Gikhati nyi nga mu wona, nyi di thega migondroni gwaye kha nga muthu nya gufe. Aholu, uye a di nyi handzega libogo laye la nyamudye, khuye: "U nga thavi! Eni kheni guphela ni guhegisa. 18Kheni wule a vbanyago. Nyi di fude, aholu olu nyi ngu vbanya kala gupindruga. Nyi nani dzipfhungulo nya lufu nedzi nya litigo nya vafi." 19Khu kharato, lova iso u nga siwona: Iso si guromo olu, niso si na gu giregago hwane nya esi. 20Sihalo nya livbandre na dzimbili dzinyeledzi u nga dzi wonago na nyi pharide khu nyamudye, nuwo nya livbandre na dzimbili dzikandriya nya ndralama, tshamuselo wakone khoyu: Livbandre na dzimbili dzinyeledzi dza gu tshamusela dzingilozi dza Nungungulu nya livbandre na mavili mabandla. Gasi, livbandre na dzimbili dzikandriya dza gu tshamusela livbandre na mavili mabandla.
Copyright
Learn More


text:
NDZIMA 5
Matimba Yo Tumbuluxa
—Ya “Muendli Wa Tilo Ni Misava”
1, 2. Xana dyambu ri ma kombisa njhani matimba ya Yehovha ya ku tumbuluxa?
XANA u tshama u orha ndzilo nimadyambu loko xirhami xi vuyisa ni n’wana evukatini? Kumbexana a a wu tshambulutele ni swandla endzilweni leswaku u tinyawusa. Loko u tshinela ngopfu, u twa ku hisa ku tlula mpimo. Loko u tlhentlha u siya ndzilo la ko taniya, xirhami xo vuyavuyani!
2 Ku ni “ndzilo” lowu kufumetaka miri wa hina siku ni siku. Ku hisa ka xitiko xa “ndzilo” wolowo ku twala xi ri empfhukeni lowu endlaka tikhilomitara ta 150 wa timiliyoni! * Dyambu ri fanele ri katinga hakunene, tanihi leswi u twaka ku hisa ka rona ri ri empfhukeni lowukulu swonghasi! Kambe misava yi rhendzeleka ni xitiko xo tano xo hisa yi ri empfhukeni lowu faneleke. Loko misava a yi ri ekusuhi swinene, mati a ma ta phya ma hela; loko a yi ri ekule ngopfu, misava hinkwayo ka yona a yi ta sala yi ri gwitsi. Loko misava a yi ri ekule ngopfu kumbe yi ri ekusuhi swinene, a ku nga ta va ni lexi hanyaka eka yona. Miseve ya dyambu i ya nkoka leswaku ku va ni vutomi emisaveni, yi tengile naswona ya pfuna, kasi hi hala tlhelo ya rhandzeka.—Eklesiasta 11:7.
Yehovha “u lunghiselele rivoningo [ku nga] dyambu”
3. Xana dyambu ri kandziyisa ntiyiso wihi wa nkoka?
3 Hambiswiritano, vanhu vanyingi a va na mhaka na rona dyambu, hambileswi vutomi bya vona byi titshegeke hi rona. Xisweswo, a va swi voni leswi dyambu ri hi dyondzisaka swona. Bibele yi vulavula hi Yehovha yi ku: “U lunghiselele rivoningo, [ku nga] dyambu.” (Pisalema 74:16) Ina, dyambu ri yisa ku dzuneka eka Yehovha, “Muendli wa tilo ni misava.” (Pisalema 19:1; 146:6) Ro va xin’wana xa switumbuluxiwa swa ntsandza-vahlayi swa le tilweni leswi hi dyondzisaka hi matimba lamakulu ya Yehovha yo tumbuluxa. A hi kambisiseni swin’wana swa swilo leswi hi vuenti, endzhaku hi ta yisa nyingiso wa hina emisaveni ni le ka vutomi lebyi nga eka yona.
“Tlakuselani Mahlo Ehenhla Mi Vona”
4, 5. Xana dyambu ri ni matimba yo tanihi kwihi naswona ri kule ku fikela kwihi, kambe ri tanihi kwihi loko ri pimanisiwa ni tinyeleti letin’wana?
4 Swi nga endleka wa swi tiva leswaku dyambu i nyeleti. Kambe ri vonaka ri ri rikulu ku tlula tinyeleti leti hi ti vonaka ni vusiku, hikuva rona ri le kusuhi ku ri na tona. Xana ri hisa ku fika kwihi? Endzeni-ndzeni ka rona ri hisa kwalomu ka 15 000 000°C. Loko wo teka xiphemu xa rona xa le ndzeni-ndzeni xo ringana ni nhloko ya neleta kutani u xi veka emisaveni, hambi wo yima eka mpfhuka wa tikhilomitara ta 140 ri nga ku vavula! Eka sekoni yin’wana ni yin’wana, dyambu ri humesa ndzilo lowu ringanaka ni ku buluka ka tibomo ta nyutliya ta madzana ya timiliyoni.
5 Dyambu i rikulu lerova misava ya hina yi nga nghena eka rona minkarhi yo tlula 1 300 000 ku tlhela ku sala ni ndhawu. Xana dyambu ro va nyeleti leyikulu ku tlula hinkwato? Doo, vativi va swilo swa le mpfhukeni va ri vitana xinyeletana xa xitshopana. Muapostola Pawulo u tsale leswaku “tinyeleti ta hambana hi ku vangama ka tona.” (1 Vakorinto 15:41) Swi nga ha endleka leswaku a a nga swi tivi leswaku marito wolawo lama huhuteriweke a ma tiyise ku fikela kwihi. Ku ni nyeleti leyikulu lerova loko yo vekiwa laha dyambu ri nga kona yi nga tata ndhawu hinkwayo yi hundza ni laha misaveni. Nyeleti yin’wana loko yo vekiwa laha dyambu ri nga kona yi nga tala ndhawu yi ya fika laha ku nga ni pulanete ya Saturn—hambileswi pulanete yoleyo yi nga ekule swinene ni misava lerova xibamubamu xi teke malembe ya mune ku ya fika kwalaho, xi ri karhi xi famba hi rivilo ro tlula kulu ya xibalesa xa voko hi minkarhi ya 40!
6. Xana Bibele yi swi kombisa njhani leswaku nhlayo ya tinyeleti i yikulu ku tlula leyi munhu a nga kotaka ku yi vona?
6 Vukulu bya tinyeleti byona ha byi vona kambe lexi hlamarisaka i nhlayo ya tona. Entiyisweni, Bibele yi vula leswaku tinyeleti a ti hlayeki, ti fana ni “sava ra lwandle.” (Yeremiya 33:22) Sweswo swi komba leswaku ku ni tinyeleti to tala leti u nga kotiki ku ti vona hi mahlo. Ku engetela kwalaho, loko mutsari wa Bibele wo fana na Yeremiya a langute etilweni ni vusiku, kutani a ringeta ku hlayela tinyeleti leti ti vonakaka, a a ta va a hlayele ta magidi manharhu kumbe ku tlula, toleto hi tona ntsena leti mahlo ya munhu ma nga ti vonaka kahle ni vusiku. Nhlayo yoleyo yi nga ha ringanisiwa ni nhlayo ya sava leri tataka xandla ntsena. Entiyisweni, nhlayo ya tinyeleti i yikulu ngopfu, ku fana ni sava ra lwandle. * I mani loyi a nga kotaka ku hlayela tinyeleti to tano?
7. (a) Xana xirimela lexi hi kotaka ku xi vona xa Milky Way xi nga va xi ri na tinyeleti tingani, naswona nhlayo yoleyo yi kule ku fikela kwihi? (b) Ha yini vativi va swilo swa le mpfhukeni swi va tikela ku tiva nhlayo ya swirimela, naswona sweswo swi hi dyondzisa yini hi matimba ya Yehovha ya ku tumbuluxa?
7 Esaya 40:26 ya hlamula: “Tlakuselani mahlo ehenhla mi vona. I mani loyi a tumbuluxeke swilo leswi? Hi Loyi a humesaka vuthu ra swona hi nhlayo ya swona, hinkwaswo u swi vitana hi vito.” Pisalema 147:4 yi ri: “U hlaya tinyeleti leswaku i tingani.” Xana ‘tinyeleti i tingani’? Xivutiso xexo xa tika. Vativi va swilo swa le mpfhukeni va ringanyeta leswaku ku ni tinyeleti to tlula 100 wa magidi ya timiliyoni eka xirimela xa hina xa Milky Way ntsena. * Kambe handle ka xirimela lexi hina hi kotaka ku xi vona, ka ha ri ni swin’wana swo tala swinene, naswona vunyingi bya swona byi ni tinyeleti to tala swinene. Xana i swingani swirimela leswi nga kona? Vativi van’wana va swilo swa le mpfhukeni va ringanyete leswaku ku ni swirimela swa 50 wa magidi ya timiliyoni. Van’wanyana va anakanya leswaku ku nga va ni swirimela swa 125 wa magidi ya timiliyoni. Xisweswo, munhu u tsandziwa ni hi ku tiva nhlayo ya swirimela, hi nga ha vuli nhlayo ya tinyeleti ta madzana ya timiliyoni leti nga eka swirimela sweswo. Kambe Yehovha u tiva nhlayo ya tona. Ku tlula kwalaho, u thye nyeleti yin’wana ni yin’wana vito!
8. (a) Xana u nga wu hlamusela njhani mpimo wa xirimela lexi vuriwaka Milky Way? (b) Yehovha u ma simeke njhani mafambelo ya swilo swa le mpfhukeni?
8 Kambe hi nga sala hi yime ni tindleve loko hi anakanya hi vukulu bya swirimela. Ku tsemakanya xirimela lexi vuriwaka Milky Way, swi nga teka malembe ya 100 000 hi rivilo ra ku tlhava ka miseve ya dyambu. Anakanya hi rivilo leri chavisaka ra ku tlhava ka miseve ya dyambu leyi hlanganisaka mpfhuka wa tikhilomitara ta 300 000 hi sekoni. Miseve yoleyo a swi ta yi tekela malembe ya 100 000 ku tsemakanya xirimela lexi hi xi vonaka! Kambe xirimela lexi hi xi vonaka i xitsongo swinene eka swirimela swin’wana. Bibele yi vula leswaku Yehovha u “andlala” matilo lawa lamakulu onge hi loko ma ri nguvu yinene. (Pisalema 104:2) Nakambe u veke milawu ya mafambelo ya swilo sweswo leswi a swi tumbuluxeke. Ku sukela eka swinyeletana leswitsongo ku ya eka swirimela leswikulu, xin’wana ni xin’wana xi famba hi ku landza milawu ya ntumbuluko leyi simekiweke hi Xikwembu leswaku yi tirha. (Yobo 38:31-33) Xisweswo vativi va sayense va vule leswaku mafambelo ya swilo swa le mpfhukeni ma fana ni ncino wa vanhu lava beke dada! Kutani anakanya hi Loyi a tumbuluxeke swilo sweswo. Xana a swi ku hlamarisi leswi Xikwembu xi nga ni matimba yonghasi yo tumbuluxa?
“Muendli Wa Misava Hi Matimba Yakwe”
9, 10. Matimba ya Yehovha ma vonaka njhani eka ndlela leyi a ri vekeke ha yona dyambu ni swilo leswi ri swi voningelaka, ku nga Jupiter, misava ni n’weti?
9 Matimba ya Yehovha ya ku tumbuluxa ma vonaka kahle laha hi tshamaka kona, emisaveni. U veke misava endhawini leyi faneleke kahle evuakweni lebyi lebyikulu. Vativi van’wana va sayense va anakanya leswaku swi nga tika ku hanya eka swirimela swin’wana loko swi pimanisiwa ni misava ya hina. Xiphemu lexikulu xa xirimela lexi hi xi vonaka xa Milky Way swi tikomba xi nga vumberiwanga leswaku ku hanyiwa eka xona. Xivindzi xa xirimela xi gandlane hi tinyeleti. Kwalaho ku hisa ngopfu, naswona tinyeleti ti tshinelelane swinene. Hala matlhelo ka xirimela a swi kona swilo swo tala leswi lavekaka leswaku ku va ni vutomi. Dyambu ni leswi ri swi voningelaka swi vekiwe endhawini leyinene.
10 Misava yi kuma mpfuno eka pulanete leyikulu leyi nga ekule—ku nga Jupiter. Leswi yi nga yikulu eka Misava ku tlula minkarhi ya gidi, Jupiter yi ni matimba lamakulu ya nkoka-misava. Xana vuyelo bya kona i yini? Yi tswonga swilo leswi taka hi rivilo empfhukeni kumbe yi swi tlhengusa. Vativi va sayense va ringanyeta leswaku loko pulanete ya Jupiter a yi nga ri kona, swilo swa le mpfhukeni leswi welaka emisaveni a swi ta wa hi matimba lamakulu ku tlula leswi swi nga xiswona namuntlha hi minkarhi ya 10 000. Misava ya hina ya vuyeriwa hi sataliti leyi nga tolovelekangiki—ku nga n’weti. N’weti a wu lo xonga ntsena ni ku va “rivoni ra vusiku,” kambe wu tlhela wu khoma misava leswaku yi nga tsekatseki. Sweswo swi endla leswaku misava yi kuma tinguva hinkwato ta lembe—leswi na swona i swilo swa nkoka leswi endlaka swi koteka ku hanya eka yona.
11. Xana xibakabaka xa misava xi endliwe njhani leswaku xi va xisirhelelo?
11 Matimba ya Yehovha yo tumbuluxa ma vonaka eka tindlela hinkwato leti misava yi vumbiweke ha tona. Xiya xibakabaka lexi hi sirhelelaka. Dyambu ri humesa miseve leyinene ni leyi nga ni khombo. Loko miseve leyi nga ni khombo yi tlhava exibakabakeni lexi nga ehenhla ka misava, yi endla leswaku moya wo tenga wu hundzuka nguvu ya le xibakabakeni. Kutani nguvu yoleyo ya le xibakabakeni yi tswonga miseve yo tala. Kahle-kahle, pulanete ya hina yi vumbiwe yi ri ni xisirhelelo xa yona!
12. Xana ndzhendzheleko wa mati lama nga exibakabakeni wu ma kombisa njhani matimba ya Yehovha yo tumbuluxa?
12 Wolowo ko va mpfuno wun’we ntsena wa xibakabaka xa hina, ku nga mpfangano wa mimoya leyi lavekaka leswaku swivumbiwa leswi nga emisaveni kumbe empfhukeni swi kota ku hanya. Xin’wana xa swilo swo hlamarisa swa xibakabaka i ndzhendzheleko wa mati. Lembe na lembe dyambu ri teka mati lama tlulaka 400 000 wa tikhubiki khilomitara emalwandle lama nga emisaveni ma ri nkahelo. Mati wolawo ma endla mapapa, lama hangalasiwaka hinkwako hi mimoya ya le xibakabakeni. Mati lawa, ma hlantswiwa ma tlhela ma basisiwa, kutani ma tlhela ma na ma ri mpfula, ma ri gamboko ni xihangu, ivi ma endla mphakelo wa mati emisaveni. Swi hilaha Eklesiasta 1:7 yi vulaka hakona: “Hinkwaswo swinambyana swa vuxika swi ya elwandle, kambe lwandle a ri tali. Ndhawu leyi swinambyana swa vuxika swi humaka eka yona, swi tlhelela eka yona leswaku swi ta tlhela swi huma.” I Yehovha ntsena la nga endlaka ndzhendzheleko wo tano.
13. Hi yihi mintirho ya matimba ya Mutumbuluxi leyi hi yi vonaka eka swimilana ni misava hi yoxe?
13 Kun’wana ni kun’wana laha hi vonaka nchumu lowu hanyaka, hi kota ku vona mintirho ya matimba ya Mutumbuluxi. Matimba ya Yehovha ya ku tumbuluxa ma kombisiwa ni hi mirhi ya redwood leyo leha ku tlula miako ya swithezi swa 30, kasi ku ni swimilana swo tala leswitsongo ngopfu emalwandle, leswi u nga swi vonaka hi makhiroskopu, leswi hi pfunaka leswaku hi kuma moya wo tenga lowu hi wu hefemulaka. Misava yi tele hi swilo leswi hanyaka—swivungu, nkuxu ni switsongwatsongwana, leswi hinkwaswo swi tirhisanaka hi ndlela leyi nga hlamuselekiki leyi pfunaka swimilana leswaku swi kula. Swa fanela loko Bibele yi vula leswaku misava yi ni matimba.—Genesa 4:12.
14. I matimba wahi lama nga kona ni le ka athomo leyitsongo?
14 Handle ko kanakana, Yehovha i “Muendli wa misava hi matimba yakwe.” (Yeremiya 10:12) Matimba ya Xikwembu ma vonaka ni le ka swivumbiwa leswitsongo. Hi xikombiso, timiliyoni ta tiathomo leti vandzamaneke a ti nge ringani ni ku bumbula ka nsisi wa munhu. Hambiloko athomo yo ndlandlamuxiwa kukondza yi leha ku ringana ni muako wa swithezi swa 14, nyutliyasi ya yona yi ta va yi ringana ni ndzoho ya munyu, leyi nga eka xithezi xa vunkombo. Kambe nyutliyasi leyitsongo hi yona yi vangaka ku buluka loku chavisaka ka bomo ya nyutliya!
“Hinkwaswo Leswi Hefemulaka”
15. Yehovha u n’wi dyondzise yini Yobo, hi ku n’wi hlamusela swiharhi swa nhova swo hambana-hambana?
15 Vumbhoni byin’wana lebyi nga erivaleni bya matimba ya Yehovha ya ku tumbuluxa byi vonaka eka vutomi bya swiharhi emisaveni. Pisalema 148 yi longoloxe swilo swo tala leswi dzunisaka Yehovha, naswona ndzima 10 yi ri, “n’wina swiharhi ni swifuwo hinkwaswo.” Ku kombisa leswaku ha yini munhu a fanele a chava Mutumbuluxi, Yehovha u vulavule na Yobo hi swiharhi swo kota nghala, mangwa, nkuzi yo leva, Behemoto (kumbe, mpfuvu), na Levhiyatani (leyi ku nga ha vaka ku ri ngwenya). Xikongomelo xa kona a xi ri xihi? Loko munhu a chava swivumbiwa leswi swa matimba, leswi chavisaka ni leswi nga lerhisekiki, xana u fanele a titwisa ku yini hi Mutumbuluxi wakwe?—Yobo, tindzima 38-41.
16. Xana i yini lexi ku tsakisaka hi tinyenyana tin’wana leti Yehovha a ti tumbuluxeke?
16 Nakambe Pisalema 148:10 yi vulavula hi “tinyenyana leti nga ni timpapa.” Wa nga anakanya hi tinxaka ta tona! Yehovha u byele Yobo hi yinca, leyi “hleka[ka] hanci ni mugadi wa yona.” Hakunene, nyenyana leyi yo leha 2,5 wa timitara yi nga ha tsandzeka ku haha, kambe yi nga tsutsuma hi rivilo ra tikhilomitara ta 65 hi awara, yi hlanganisa 4,5 wa timitara hi goza rin’we! (Yobo 39:13, 18) Kasi xinyenyana lexi vuriwaka albatross, nkarhi wa xona wo tala evuton’wini xi wu heta xi ri emoyeni ehenhla ka lwandle. Nyenyana leyi, leyi hahaka hi ku olova emoyeni, yi ni timpapa to leha timitara tinharhu. Yi kota ku haha tiawara yi nga kavati timpapa. Kasi xinyenyana lexi vuriwaka n’wabvuma i xitsongo eka tinyenyana hinkwato emisaveni, hikuva xona xi lehe tisentimitara ta ntlhanu. Xi kota ku kavata timpapa ta xona minkarhi ya 80 hi sekoni! Xinyenyana lexi, xi vangama bya xin’wetsin’wetsi lexi nga ni timpapa, xa swi kota ku kavata xi yime ndhawu yin’we emoyeni hambi ku ri ku haha hi xindzhaku-ndzhaku.
17. Xana nkavangaheti yi tanihi kwihi, naswona sweswo swi fanele swi hi susumetela ku fikelela makumu wahi, loko se hi gayele hi ntumbuluko wa Yehovha wa swiharhi?
17 Pisalema 148:7 yi vula leswaku ni “swivandzana swa le lwandle” swi dzunisa Yehovha. Ehleketa hi xiharhi lexi vo tala va pfumelaka leswaku hi xona lexikulu eka hinkwaswo leswi tshameke swi hanya epulaneteni leyi, ku nga nkavangaheti. “Xivandzana” lexi xa le lwandle xi nga kula xi leha xi kala xi fika eka 30 wa timitara ni ku tlula. Ntiko wa xona wu nga ringana ni wa tindlopfu letikulu ta 30 ti hlanganile. Ntiko wa ririmi ra xona wu ringana ni wa ndlopfu yin’we. Mbilu ya xona yi ringana ni movha lowutsongo. Dyimbilu dya kona dyi ba minkarhi ya kaye ntsena hi minete—ku hambana ni mbilu ya xinyenyana lexi vuriwaka n’wabvuma, leyi nga baka minkarhi ya kwalomu ka 1 200 hi minete. Wun’wana wa misiha ya nkavangaheti i wukulu swinene lerova n’wana a nga kota ku kasa endzeni ka wona. Kunene, timbilu ta hina ti hi susumetela ku phindha xitsundzuxo lexi gimetaka buku ya Tipisalema, lexi nge: “Hinkwaswo leswi hefemulaka—a swi dzunise Yah.”—Pisalema 150:6.
Ku Dyondza Eka Matimba Ya Yehovha Yo Tumbuluxa
18, 19. Swivumbiwa leswi Yehovha a swi vumbeke laha misaveni swi hambane-hambane ku fikela kwihi, naswona ntumbuluko wu hi dyondzisa yini hi vuhosi bya yena?
18 Xana hi dyondza yini eku tirhiseni ka Yehovha matimba ya yena yo tumbuluxa? Hi hlamarisiwa hi mixakaxaka ya leswi a swi tumbuluxeke. Mupisalema un’wana u te: “Mintirho ya wena yi tele swinene, Wena Yehovha! . . . Misava yi tele rifuwo ra wena.” (Pisalema 104:24) Hakunene swi tano! Lava dyondzeleke ntivo-vutomi va kume leswaku ku ni swilo leswi hanyaka emisaveni swo tlula miliyoni; kambe mavonelo ya vona ma hambana, hikuva van’wana va ri swi nga endleka ku ri ni swo tlula timiliyoni ta khume, swa timiliyoni ta 30 kumbe ku tlula. Munhu loyi a kotaka ku endla swo karhi a nga ha helela hi vuswikoti byo endla swilo swintshwa. Hilaha ku hambaneke, Yehovha u ni matimba yo tisungulela swilo ni ku tumbuluxa swilo swintshwa swo hambana-hambana, kunene swi le rivaleni leswaku a nga heleriwi.
19 Ku tirhisa ka Yehovha matimba ya yena yo tumbuluxa swi hi dyondzisa hi vuhosi bya yena. Rito leri nge “Mutumbuluxi” ri hambanisa Yehovha eka swilo hinkwaswo leswi nga evuakweni, leswi hinkwaswo ka swona swi nga “ntumbuluko.” Hambi ku ri N’wana wa Yehovha la nga yexe, loyi a a ri “mutirhi la nga ni vuswikoti” loko ku tumbuluxiwa, eBibeleni a nga vuriwi Mutumbuluxi kumbe Mutumbuluxi-kulobye. (Swivuriso 8:30; Matewu 19:4) Ematshan’weni ya sweswo u vuriwa “mativula ya ntumbuluko hinkwawo.” (Vakolosa 1:15) Xikhundlha xa Yehovha tanihi Mutumbuluxi xi n’wi nyika mfanelo leyi nga ringanisiwiki na nchumu, yo tirhisa matimba ya yena ya vuhosi leswaku a lawula vuako hinkwabyo.—Varhoma 1:20; Nhlavutelo 4:11.
20. Xana Yehovha u wise hi ndlela yihi ku sukela loko a hete ku tumbuluxa leswi nga laha misaveni?
20 Xana Yehovha u tshikile ku tirhisa matimba ya yena yo tumbuluxa? Bibele yi vula leswaku loko Yehovha a hete ntirho wa yena wo tumbuluxa hi siku ra vutsevu, ‘hi siku ra vunkombo u wisile entirhweni wa yena hinkwawo lowu a wu endleke.’ (Genesa 2:2) Muapostola Pawulo u kombisa leswaku “siku” ra vunkombo ri lehe magidi ya malembe, hikuva a ra ha ya emahlweni enkarhini wa yena. (Vaheveru 4:3-6) Xana rito leri nge ku “wisa” ri vula leswaku Yehovha u tshike ku tirha hilaha ku heleleke? Doo, Yehovha a nga tshikanga ku tirha. (Pisalema 92:4; Yohane 5:17) Kutani ke, ku wisa ka yena ku vula ku tshika ka yena ku tumbuluxa swilo leswi nga laha misaveni. Hambiswiritano, ntirho wa yena wo hetisisa swikongomelo swa yena, wu hambete wu ya emahlweni handle ko kavanyetiwa. Ntirho wolowo wu katsa ku huhuteriwa ka Matsalwa yo Kwetsima. Ntirho wa yena wu katsa ni ku endla ‘ntumbuluko lowuntshwa,’ lowu ku nga ta buriwa ha wona eka Ndzima 19.—2 Vakorinto 5:17.
21. Xana matimba ya Yehovha yo tumbuluxa ma ta va khumba njhani vanhu vo tshembeka evuton’wini bya vona hinkwabyo?
21 Loko siku ra Yehovha ro wisa ri fika emakumu, mintirho ya yena hinkwayo leyi nga emisaveni u ta yi vula ‘leyinene ngopfu,’ hilaha a vuleke hakona loko ku hela masiku ya tsevu yo tumbuluxa. (Genesa 1:31) Ndlela leyi a nga ta ma tirhisa ha yona matimba ya yena yo tumbuluxa lama nga pimiwiki, yi ta vonaka hi ku famba ka nkarhi. Hambiswiritano, hi nga tiyiseka leswaku hi ta hambeta hi tsakisiwa hi ndlela leyi Yehovha a nga ta ma tirhisa ha yona matimba ya yena yo tumbuluxa. Hi ta dyondza swo tala hi Yehovha hilaha ku nga heriki, hi ku kambisisa ntumbuluko wa yena. (Eklesiasta 3:11) Loko hi ya hi dyondza hi yena, hi ta ya hi n’wi chava swinene—naswona hi ta ya hi tshinela eka Mutumbuluxi wa hina Lonkulu.
^ ndzim. 2 Leswaku u twisisa nhlayo yoleyo leyikulu, ehleketa hi leswi: Loko u famba mpfhuka wolowo hi movha—hambiloko u famba tikhilomitara ta 160 hi awara siku hinkwaro—a swi ta ku tekela malembe yo tlula dzana leswaku u wu hlanganisa.
^ ndzim. 6 Van’wana va ehleketa leswaku vanhu va khale eminkarhini ya ku tsariwa ka Bibele va nga va va tirhise theleskopu yo karhi. Va tivutisa, xana swi tise ku yini leswaku vavanuna va minkarhi yoleyo va tiva leswaku vanhu a va nge swi koti ku hlaya tinyeleti? Ku mbambela ko tano loku nga riki na xisekelo a ku kombisi xichavo eka Yehovha, Mutsari wa Bibele.—2 Timotiya 3:16.
^ ndzim. 7 Vona leswaku swi nga ku tekela nkarhi wo tanihi kwihi ku hlayela tinyeleti ta 100 wa magidi ya timiliyoni. Loko wo kota ku hlaya nyeleti yin’we hi sekoni—u ti hlaya u nga wisi masiku hinkwawo—a wu ta heta malembe ya 3 171 wa ha hlayela!
DYONDZA SWO TALA
Ntumbuluko Wu Hlavutela Xikwembu Lexi Hanyaka
Twana ndlela leyi hi nga pfunaka van’wana ha yona leswaku va twisisa ntiyiso malunghana ni Muvumbi ivi hi nkarhi lowu fanaka hi tiyisa ripfumelo ra hina eka yena.


text:
Dyondzisa Vana Va Wena
Samuwele U Hambete A Endla Leswinene
XANA u tshame u vona vanhu va endla swilo swo biha?— * Samuwele u va vonile. A a tshama endhawini leyi eka yona a wu nga ta swi langutela ku vona vanhu va endla swilo swo biha. Ndhawu ya kona hi le tabernakeleni ya Xikwembu, kumbe ndhawu ya vugandzeri, leyi a yi ri eXilo. Sweswi a hi voneni ndlela leyi tabernakela yi veke kaya ra Samuwele ha yona eka malembe yo tlula 3 000 lama hundzeke.
Loko Samuwele a nga si velekiwa, mana wakwe Hana, a a swi lava swinene ku va ni n’wana. Loko ndyangu hinkwawo wu ye etabernakeleni, Hana u khongele eka Xikwembu hi mhaka leyi. U khongele hi mbilu hinkwayo lerova milomu yakwe yi vendzavendza. Leswi swi endle leswaku muprista lonkulu Eli a ehleketa leswaku a a dakwile. Kambe loko Eli a xiye leswaku Hana a a nga dakwanga kambe a a karhatekile swinene, u n’wi katekisile a ku: “Onge Xikwembu xa Israyele xi nga hlamula xikombelo [xa wena].”—1 Samuwele 1:17.
Endzhaku ka nkarhi Samuwele u velekiwile, naswona Hana u tsake swinene lerova a byela nuna wakwe Elkana a ku: ‘Hi ku hatlisa loko ndzi lumula Samuwele, ndzi ta n’wi yisa etabernakeleni leswaku a ya tirhela Xikwembu kwalaho.’ Kutani u endle tano! Swi nga endleka leswaku hi nkarhi wolowo Samuwele a a ri ni malembe ya mune kumbe ntlhanu.
Eli se a a dyuharile, naswona vana vakwe va majaha Hofini na Finiyasi, a va nga n’wi gandzeli hi ndlela leyi faneleke Yehovha. Naswona a va tikhoma hi ndlela yo biha hi tlhelo ra rimbewu ni vavasati lava a va ta etabernakeleni! U ehleketa leswaku i yini leswi tata wa vona a a fanele a swi endlile?— A a fanele a va tshinyile kutani a nga va pfumeleli ku endla swilo sweswo swo biha.
Samuwele loyi a a ha ri ntsongo loyi a a tshama etabernakeleni, swi nga ha endleka leswaku a a swi tiva leswaku vana va Eli a va tikhoma hi ndlela yo biha. Xana Samuwele u tekelele xikombiso xa vona xo biha?— Doo, u hambete a endla leswinene hilaha vatswari vakwe a va n’wi dyondzise hakona. Hikwalaho a swi hlamarisi leswi Yehovha a hlundzukeleke Eli. U kale a rhumela muprofeta un’wana leswaku a ya byela Eli ndlela leyi A A ta xupula ndyangu wakwe ha yona, ngopfu-ngopfu vana vakwe vo homboloka.—1 Samuwele 2:22-36.
Samuwele u hambete a tirha na Eli etabernakeleni. Kutani siku rin’wana nivusiku loko Samuwele a etlele, u twe rito ri n’wi vitana. Hiloko a tsutsuma a ya eka Eli, kambe Eli u n’wi byele leswaku a a nga n’wi vitananga. Nchumu lowu fanaka wu tlhele wu endleka. Endzhaku ka loko sweswo swi endleke kanharhu, Eli u byele Samuwele leswaku a hlamula a ku: “Yehovha, vulavula hikuva nandza wa wena u yingisile.” Loko Samuwele a vule sweswo, Yehovha u vulavule na yena. Xana wa swi tiva leswi Yehovha a swi byeleke Samuwele?—
Xikwembu xi phindhe xikongomelo xa xona eka Samuwele xa leswaku xi ta xupula ndyangu wa Eli. Xa mundzuku xa kona nimixo, Samuwele u chave ku byela Eli leswi Yehovha a swi vuleke. Kambe Eli u kombele Samuwele a ku: “Ndzi kombela u nga ndzi fihleli rona.” Kutani Samuwele u hetelele a byela Eli hinkwaswo leswi Yehovha a vuleke leswaku A A ta swi endla, hilaha muprofeta Wakwe a byeleke Eli hakona eku sunguleni. Eli u hlamule a ku: “Leswi swi nga swinene ematihlweni yakwe [Yehovha] a a swi endle.” Eku heteleleni, Hofini na Finiyasi va dlayiwile naswona Eli na yena u file.—1 Samuwele 3:1-18.
Hi nkarhi wolowo, “Samuwele a ya emahlweni a kula, naswona Yehovha a va na yena.” Swi nga ha endleka leswaku hi nkarhi wolowo Samuwele a a ri muntshwa, ku nga nkarhi wa nkoka evuton’wini bya vana. Xana u ehleketa leswaku a swi n’wi olovela Samuwele ku hambeta a endla leswinene hambiloko van’wana va endla leswo biha?— Hambileswi a swi nga olovi, Samuwele u tirhele Yehovha hi ku tshembeka vutomi byakwe hinkwabyo.—1 Samuwele 3:19-21.
Ku vuriwa yini hi wena? Xana u ta fana na Samuwele loko u ri karhi u kula? Xana u ta hambeta u endla leswinene? Xana u ta ya emahlweni u yingisa milawu ya Bibele naswona u endla leswi vatswari va wena va ku dyondziseke swona? Loko u endla tano, u ta tsakisa Yehovha ni vatswari va wena.
^ ndzim. 3 Loko u hlayela vana, mfungho lowu wu ku tsundzuxa leswaku u yimanyana kutani u va vutisa xivutiso.


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Swivuriso 8:1-36
8 Xana vutlhari a byi hambeti byi huwelela,+ ni ku twisisa a ku hambeti ku humesa rito?+2 Byi yime ehenhla eku tlakukeni,+ endleleni, emahandzeni ya tindlela.3 Byi hambeta byi huwelela ngopfu etlhelo ka tinyangwa, enon’wini wa muti,+ ni le vunghenweni bya tinyangwa byi ku:+4 “Ndzi vitana N’wina vavanuna, naswona rito ra mina ri ta eka vana va vanhu.+5 Oho n’wina lava nga riki na ntokoto, twisisani vutlhari;+ na n’wina swihunguki, twisisani mbilu.+6 Yingisani, hikuva i swilo swa nkoka leswi ndzi swi vulavulaka,+ naswona ndzi pfula milomu ya mina hi vululami.+7 Hikuva malaka ya mina ma hlevetela ntiyiso ntsena;+ naswona vuhomboloki i nchumu lowu nyenyetsaka emilon’wini ya mina.+8 Marito hinkwawo ya nomu wa mina i ya ku lulama.+ Eka wona a ku na nchumu lexi gombonyokeke kumbe lexi hombolokeke.+9 Hinkwawo ka wona ma kongomile eka munhu la twisisaka, naswona ma lulamile eka munhu la kumaka vutivi.+10 Tekani ndzayo ya mina, hayi silivhere, ni vutivi ematshan’weni ya nsuku lowu hlawulekeke.+11 Hikuva vutlhari bya antswa ku tlula tikorala,+ naswona swilo hinkwaswo leswi tsakisaka a swi nge endliwi swi ringana na byona.+12 “Mina vutlhari, ndzi tshame swin’we ni vukheta+ naswona ndzi kuma vutivi bya vuswikoti byo ehleketa.+13 Ku chava Yehovha swi vula ku venga swo biha.+ Ndzi swi vengile ku titlakusa, ku tinyungubyisa,+ ndlela yo biha ni nomu+ lowu vulaka leswi humeke endleleni.14 Ndzi ni xitsundzuxo+ ni vutlhari lebyi pfunaka.+ Mina—ku twisisa;+ ndzi ni matimba.+15 Ha mina tihosi ti hambeta ti fuma, ni tindhuna leti tlakukeke ti hambeta ti lerisa ku lulama.+16 Ha mina tihosana ti va tihosana,+ naswona vanhu va xiyimo xa le henhla hinkwavo va avanyisa hi ku lulama.+17 Lava va ndzi rhandzaka, na mina ndza va rhandza,+ naswona lava va ndzi lavaka va ndzi kuma.+18 Rifuwo ni ku vangama swi le ka mina,+ xuma lexi nga ndzhaka ni ku lulama.+19 Mihandzu ya mina ya antswa ku tlula nsuku, ku tlula ni nsuku lowu tengisiweke, ntshovelo wa mina wu tlula silivhere yo hlawuleka.+20 Ndzi famba+ hi ndlela ya ku lulama, exikarhi ka tindlela ta vuavanyisi,+21 ku endla lava va ndzi rhandzaka va kuma swilo;+ naswona switlati swa vona ndzi tshama ndzi swi tatile.+22 “Yehovha u ndzi humesile ndzi ri masungulo ya ndlela yakwe,+ masungulo ya mintirho yakwe ya khale swinene.+23 Ndzi vekiwe ku sukela enkarhini lowu nga riki na makumu,+ ku sukela eku sunguleni, eminkarhini yo sungula misava yi nga si va kona.+24 Ndzi tisiwe onge hiloko ndzi tisiwa hi switlhavi swa ku veleka,+ swidziva swa mati swi nga si va kona, swihlovo leswi khulukaka mati yo tala swi nga si va kona.25 Ndzi tisiwe onge hiloko ndzi tisiwa hi switlhavi swa ku veleka, tintshava ti nga si simekiwa,+ switsunga swi nga si va kona,26 a nga si endla misava+ ni tindhawu leti pfulekeke ta masungulo ya ntshuri wa misava ya tiko leri noneke.+27 A ndzi ri kona loko a lunghiselela matilo;+ loko a lerisa leswaku ku va ni xirhendzevutana ehenhla ka xidziva xa mati,+28 loko a tiyisa mapapa ehenhla,+ loko a endla leswaku minseledyana ya xidziva xa mati yi tiya,+29 loko a lerisa lwandle leswaku mati ya rona ma nga hundzi xileriso xakwe,+ loko a simeka masungulo ya misava,+30 hi nkarhi wolowo a ndzi ri etlhelo ka yena ndzi ri mutirhi la nga ni vuswikoti,+ a ndzi ri munhu loyi a n’wi rhandzaka hilaha ku hlawulekeke+ siku ni siku, mina ndzi tsakile emahlweni ka yena nkarhi hinkwawo,+31 ndzi tsakile hikwalaho ka tiko leri noneke ra misava yakwe,+ naswona swilo leswi a ndzi swi rhandza a swi ri ni vana va vanhu.+32 “Kutani N’wina vana, ndzi yingiseni; ina, va tsaka lava va hlayisaka tindlela ta mina.+33 Yingisani ndzayo kutani mi tlhariha,+ mi nga honisi nchumu.+34 Wa tsaka munhu loyi a ndzi yingisaka hi ku tshama a xalamukile etinyangweni ta mina siku ni siku, hi ku langutela a ri etinsikeni ta vungheno bya mina.+35 Hikuva loyi a ndzi kumaka kunene u ta kuma vutomi,+ kutani a kuma vunene lebyi humaka eka Yehovha.+36 Kambe loyi a ndzi hupaka u vangela moya-xiviri wakwe madzolonga;+ hinkwavo lava ndzi vengaka swinene hi lava va rhandzaka rifu.”+


text:
Ku N’wayitela
—Nyiko Leyi U Nga Yi Avelaka Van’wana
LOKO munhu un’wana a n’wayitela loko a hlangana na wena, xana u angula njhani? A swi kanakanisi leswaku na wena wa n’wayitela u tlhela u tsaka. Loko munhu a n’wayitela, ku nga khathariseki leswaku wa n’wi tiva kumbe a wu n’wi tivi swi endla leswaku u tsaka. Magdalena, u te: “A ndzi tsakisiwa hi ndlela leyi Georg nuna wa mina loyi sweswi a feke, a a n’wayitela ha yona. Loko ho tshuka hi kotlane hi mahlo, a ndzi titwa ndzi ntshunxekile naswona a ndzi swi xiya leswaku wa ndzi rhandza.”
Loko munhu a n’wayitela swi huma embilwini, swi kombisa leswaku u tsakile. Nhlokomhaka yin’wana leyi kumekaka eka magazini wa Observer, lowu nga eka Internet, wa Association for Psychological Science, wu vula leswaku “vuswikoti byo n’wayitela i nchumu lowu hi velekiwaka hi ri na wona.” Xihloko xexo loko xi vulavula hi tincece, xi vula leswaku na tona “ta swi kota ku vona loko munhu a tsakile kumbe a nga tsakanga hi ku n’wi languta exikandzeni.” Xi tlhele xi ku: “Ku n’wayitela swi tlhela swi pfuna munhu leswaku a kota ku lawula vumunhu byakwe.”
Vaendli va ndzavisiso le Yunivhesiti ya le United States va endle ndzavisiso eka ntlawa wa swigulana leswi dyuhaleke malunghana ni ndlela leyi swi titwaka ha yona loko vaongori lava swi khathalelaka va n’wayitela. Loko swikandza swa vanhu volavo swi kombisa leswaku va tsakile naswona va khathala ha swona, swigulana sweswo a swi rivala hi vuvabyi bya swona. Kambe loko va nga kombisi ku swi tsakela a swi titwa swi tshikilelekile.
Ku n’wayitela swi nga tlhela swi pfuna wena. Vakambisisi va ringanyeta leswaku swi nga ha ku pfuna leswaku u ya u titshemba u tlhela u tsaka ni ku ku hungutela ntshikilelo. Kambe ku visinganisa xikandza swi nga ku vangela ntshikilelo.
KU N’WAYITELA KA VONA “SWI NDZI TIYISILE”
Magdalena, loyi ku vulavuriweke ha yena eku sunguleni a ri Mbhoni ya Yehovha hi nkarhi wa Nyimpi ya Vumbirhi ya Misava. U yisiwe ekampeni ya nxaniso eRavensbrück, eJarimani hikwalaho ko ala ku amukela tidyondzo ta Manazi. U ri: “Minkarhi yin’wana varindzi a va nga pfumeli leswaku hi vulavula ni vabohiwa van’wana. Kambe a va nga ta swi kota ku hi tshikisa ku n’wayitela. Loko ndzi vona manana na sesi va n’wayitela, sweswo swi ndzi tiyisile swi tlhela swi endla leswaku ndzi kota ku tiyisela.”
Kumbexana swiphiqo hi swona leswi endlaka leswaku u tsandzeka ku n’wayitela. Kambe tsundzuka leswaku ndlela leyi u titwaka ha yona yi nga ha vangiwa hi leswi u swi anakanyaka. (Swivuriso 15:15; Vafilipiya 4:8, 9) Hambileswi swi tikaka, kambe ringeta ku dzikisa mianakanyo ya wena eka swilo leswinene loko swi koteka. * Ku hlaya Bibele ni ku khongela swi pfune vanhu vo tala leswaku va swi kota ku endla tano. (Matewu 5:3; Vafilipiya 4:6, 7) I ntiyisweni rito leri nge “tsaka” ni man’wana lama fambisanaka na rona ma humelela minkarhi yo tala eBibeleni! Hikokwalaho ka yini u nga tinyiki nkarhi wo hlaya tindzima to karhi ta Bibele siku ni siku? Ku endla tano swi nga ha ku pfuna leswaku na wena u tshama u ri eku n’wayiteleni.
Vana wo sungula ku n’wayitelela vanhu van’wana, ku endla tano swi ta endla leswaku vanhu volavo va tsakela siku. Yi tirhise kahle nyiko ya ku n’wayitela leyi Xikwembu xi ku nyikeke yona leswaku u tiphina hi ntsako ni ku endla leswaku vanhu van’wana na vona va tsaka.
^ ndzim. 8 Hlaya nhlokomhaka leyi nge, “Xana U ‘Tshama U Ri Ni Nkhuvo’?” eka Xalamuka! ya November 2013.
DYONDZA SWO TALA
Ndlela Yo Tshama Hi Ri Ni Langutelo Lerinene
Ha yini vo tala va lwisana ni langutelo leri hoxeke? Xihloko lexi xi kombisa ndlela leyi hi nga yi tirhisaka ha yona Bibele leswaku yi hi pfuna ku tshama hi ri ni langutelo lerinene.


text:
VUHUNDZULUXERI BYA MISAVA LEYINTSHWA BYA MATSALWA YO KWETSIMA
Xana u nga tsakela ku hlaya xihloko lexi hi %%?
Ezekiyele 30:1-26
30 Rito ra Yehovha ri ya emahlweni ri fika eka mina, ri ku:2 “N’wana wa munhu, profeta, u ku,+ ‘Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te: “Huwelelani, ‘Oho siku rero,’+3 hikuva siku ri le kusuhi, ina, siku ra Yehovha ri le kusuhi.+ Ri ta va siku ra mapapa,+ nkarhi lowu vekiweke wa matiko.+4 Kunene banga ri ta ta aEgipta,+ ku ta va ni switlhavi leswikulu aEtiyopiya loko munhu a dlayiwa aEgipta, entiyisweni va teka rifuwo ra kona kutani masungulo ya kona ma hirimuxiwa.+5 Etiyopiya+ na Putu+ na Ludi ni ntlawa hinkwawo lowu hlanganeke+ na Kubu ni vana va tiko ra ntwanano—va ta wa na vona hi banga.”’+6 “Yehovha u te, ‘Vaseketeri va Egipta na vona va fanele va wa, ku tinyungubyisa ka ntamu wa yena ku fanele ku hela.’+“‘Ku suka eMigidoli+ ku ya eSeyene+ va ta wisiwa hi banga,’ ku vula Yehovha, Hosi leyi Lawulaka.7 ‘Va fanele va endliwa rhumbi exikarhi ka matiko lama endliweke marhumbi, miti ya kona yi ta va exikarhi ka miti leyi onhiweke.+8 Va ta tiva leswaku hi mina Yehovha loko ndzi lumeka ndzilo aEgipta kutani hinkwavo lava va n’wi pfunaka va tshoveka.+9 Esikwini rero varhumiwa va ta huma emahlweni ka mina hi swikepe, leswaku va rhurhumerisa Etiyopiya loyi a titshembaka.+ Va ta va ni switlhavi leswikulu esikwini ra Egipta, hikuva waswivo, ri fanele ri ta.’+10 “Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Ndzi ta herisa ni ntshungu wa Egipta hi voko ra Nebukadretsara hosi ya Babilona.+11 Yena ni vanhu vakwe lava nga na yena, vanhu lava va xanisaka matiko,+ va tisiwa va ta endla tiko ri va rhumbi. Va ta hlomula mabanga ya vona va lwa na Egipta, va tata tiko hi lava va dlayiweke.+12 Misele ya Nayili+ ndzi ta yi endla yi va misava leyi omeke, ndzi xavisa tiko evokweni ra vanhu vo biha,+ ndzi endla leswaku tiko ri lovisiwa hi voko ra vafambi swin’we ni leswi swi teleke eka rona.+ Mina, Yehovha, ndzi vurile.’+13 “Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Ndzi ta tlhela ndzi lovisa swifaniso swa hava leswi hombolokeke,+ ndzi herisa ni swikwembu leswi nga pfuniki nchumu eNofu,+ ku nga ka ku nga ha vi na ndhuna leyi humaka aEgipta; kunene ndzi nghenisa ku chava etikweni ra Egipta.+14 Ndzi ta herisa Patirosi,+ ndzi lumeka ndzilo eSowana,+ ndzi avanyisa etikweni leri vuriwaka No.+15 Ndzi ta chululela vukarhi+ bya mina ehenhla ka Sini, xisirhelelo xa Egipta, ndzi herisa ntshungu wa tiko leri vuriwaka No.+16 Ndzi ta lumeka ndzilo aEgipta. Kunene Sini ri ta va ni switlhavi leswikulu, tiko leri vuriwaka No ri ta phasiwa hi mavangwa; loko ku ri eNofu—ku ta va ni swirha ninhlikanhi!17 Loko ku ri majaha ya le Oni+ ni le Pibeseti, ma ta wisiwa hi banga, miti yona yi ta ya evukhumbini.18 Kunene siku ri ta va ni munyama eTahapenese,+ loko ndzi tshova kona majoko ya Egipta.+ Ku tinyungubyisa hikwalaho ka ntamu wa yena ku ta herisiwa eka yena.+ Loko ku ri yena, u ta funengetiwa hi mapapa,+ swimitana leswi swi titshegeke ha yena swi ta ya evukhumbini.+19 Ndzi ta avanyisa Egipta;+ kutani va ta tiva leswaku hi mina Yehovha.’”20 Hi lembe ra vu-11, hi n’hweti yo sungula, esikwini ra vunkombo ra n’hweti, rito ra Yehovha ri fika eka mina, ri ku:21 “N’wana wa munhu, kunene ndzi ta tshova+ voko ra Faro hosi ya Egipta, kutani waswivo, ri nga ka ri nga boheleriwi leswaku ri hola,+ hi ku tsondzeriwa hi bandhichi, leswaku ri va ni matimba yo khoma banga.”22 “Hikokwalaho Yehovha, Hosi leyi Lawulaka u te, ‘Waswivo, ndzi lwa na Faro hosi ya Egipta,+ ndzi ta tshova mavoko ya yena,+ leri nga ni matimba ni leri ri tshovekeke,+ ndzi ta wisa banga evokweni rakwe.+23 Ndzi ta hangalasa Vaegipta exikarhi ka matiko, ndzi va hangalasela etindhawini to hambana-hambana.+24 Ndzi ta tiyisa mavoko ya hosi ya Babilona,+ ndzi yi tamerisa banga ra mina,+ kutani ndzi ta tshova mavoko ya Faro, kunene u ta rila+ swinene emahlweni ka yena kukota munhu loyi a vavisekeke ngopfu.25 Ndzi ta tiyisa mavoko ya hosi ya Babilona, mavoko ya Faro ma ta wa; va ta tiva leswaku hi mina Yehovha loko ndzi tamerisa hosi ya Babilona banga ra mina, kutani yi ri hlomula ku lwa ni tiko ra Egipta.+26 Ndzi ta hangalasa Vaegipta exikarhi ka matiko,+ ndzi va hangalasa ematikweni; va ta tiva leswaku hi mina Yehovha.’”


text:
Xana Nkarhi Wa Hina Wa Ku Fa Wu Kunguhatiwile?
Nhlamulo ya Bibele
Doo, nkarhi wa hina wa ku fa a wu kunguhatiwanga. Ematshan’weni yo seketela dyondzo ya ku kunguhateriwa, Bibele yi vula leswaku rifu ri tala ku vangiwa hi “xiendlakalo lexi nga languteriwangiki.”
Xana Bibele ya vula leswaku ku ni “nkarhi wa ku fa”?
Ina, Eklesiasta 3:2 yi vula leswaku ku ni “nkarhi wa ku velekiwa ni nkarhi wa ku fa; nkarhi wa ku byala ni nkarhi wa ku simula leswi a swi byariwile.” Hambiswiritano, mongo wa ndzimana leyi wu kombisa leswaku Bibele yi vulavula hi swiendlakalo leswi tolovelekeke evuton’wini. (Eklesiasta 3:1-8) Xikwembu a xi hi vekelanga nkarhi wa ku fa tanihi laha xi nga ta ka xi nga sindzisi murimi ku byala hi nkarhi wo karhi. Ematshan’weni ya sweswo, yinhla hi leswaku hi fanele hi papalata ku khomeka ngopfu hi swilo swa misava lerova hi n’wi bakanyela etlhelo Muvumbi wa hina.
Hi nga hanya nkarhi wo leha
Ku nga khathariseki leswi vumundzuku byi hi khomeleke swona, hi nga swi kota ku hanya nkarhi wo leha loko hi endla swiboho swa vutlhari. Bibele yi ri: “Nawu wa lowo tlhariha i xihlovo xa vutomi, leswaku wu kendlusa munhu entlhan’wini wa rifu.” (Swivuriso 13:14) Hilaha ku fanaka, Muxe u byele Vaisrayele leswaku va nga ‘hanya nkarhi wo leha’ loko va yingisa swileriso swa Xikwembu. (Deteronoma 6:2) Ku hambana ni sweswo, hi vusopfa hi nga komisa vutomi bya hina hi ku endla swiboho leswi nga riki swinene kumbe swa vuphukuphuku.
Ku nga khathariseki ndlela leyi hi tlhariheke ha yona kumbe ndlela leyi hi nga ni vuxiyaxiya ha yona, a hi nge ri balekeli rifu. (Varhoma 5:12) Kambe xiyimo lexi xi ta cinca, hikuva Bibele yi tshembisa nkarhi lowu ‘rifu ri nga ta va ri nga ha ri kona’
DYONDZA SWO TALA
Hi Wihi Ntshembo Lowu Nga Kona Hi Lava Feke?
Ku humelela yini hi hina loko hi fa? Xana hi ta tlhela hi va vona varhandziwa va hina lava feke?
Hi Xihi Xikongomelo Xa Vutomi?
Xana u tshame u tivutisa leswaku, ‘Hi xihi xikongomelo xa vutomi?’ Dyondza ndlela leyi Bibele yi hlamulaka xivutiso xexo.


text:
1Na guvbindra, Jesu a di wona gikhumu nya mavelego. 2Vapizane vaye va di mu wudzisa, khavo: "Rabi, khu mani a nga ghoha, gasi gu uye a velegwe nari gikhumu, khuye mwendro khu vavelegi vaye?" 3Jesu a di hakha, khuye: "Uye kha ghoha, ambari vavelegi vaye navo; aholu, gu giregide esi, gasi gu wonegiswa khavbo gwaye tshivba ya Nungungulu. 4Hi fanede gugira mithumo ya uye a nyi rumedego na gu ngari mihani; wu nguta wutshigu, avbo muthu a si kodzigo guthuma. 5Na nyi nga romo tigoni, kheni wenengedzo nya litigo." 6Na ganede isoso, a di hetsha vbavbatshi, a gu gira thomwa khu dzindrura, a gu todza mahoni nya gikhumu; 7a gu gi embela, khuye: "Indra hamba lidhamuni ga Silowe" (gutshamusago pwani "Girumwa.") Gikhumu gi di hongola giya hamba, gi wuya na gi gu wona. 8Vaakelane vaye ni vathu va nga bani va na va gu mu ti gu khavo gikhumu, va di khavo: "Ina, khandruye oyu a nga bani a gulomba zomola, gani?" 9Vambe va di khavo: "Khuye." Vambe khavo "A gu fana naye." Gasi uye mune a di khuye: "Kheni kamwe." 10Khavbo avbo, va di mu wudzisa khavo: "Ma tulegide khu magirelo muni maho yago?" 11A di va hakha, khuye: "Muthu wule a ranwago pwani khu Jesu, a di gira thomwa, a gu nyi todza khiyo mahoni; a nyi ruma, khuye: 'Indra hamba lidhamuni ga Silowe.' Khavbo avbo, nyi diya hamba nyi gu tulega maho." 12Va di mu wudzisa, khavo: "Uye womo hayi?" A di va hakha khuye: "A hati!" 13Va di yisa ga Vafarisi wule a nga bani ari gikhumu. 14Gudiri Sabhado, litshigu Jesu a nga girago thomwa a gu mu tula maho. 15Vafarisi va di mu wudzisa gambe gu khavo: "Ma tulegiside kharini maho yago?" A di va hakha, khuye: "A di nyi thela thomwa mahoni, nyiya hamba, khavbo avbo, nyi di wona." 16Va na pwide esi, vambe Vafarisi va di khavo: "Muthu yoyu khati khu ga Nungungulu, kholu kha vegedzi Sabhado." Gasi vambe va di khavo: "A ngu dzi kodza kharini muthu nya gighohi gu gira siliwugiso nya nga esi?" Gu di manega guhambana vbakari gwawe. 17Va di wudzisa nya luphye mwama a nga bani ari gikhumu, khavo: "U ngu khuwe ginani khu wule a gu tudego maho?" A di va hakha, khuye: "Muprofeti." 18Vakhongolo nya Vajudha kha va nga khodwa gu khavo adiri gikhumu, ni gu khavo tudwe maho; va di ranisa vavelegi vaye. 19Va di va wudzisa, khavo: "Ina khuwe oyu mwamana wanu mu gu khenu velegidwe nari gikhumu gani? A gu wonisa kharini olu?" 20Vavelegi va di khavo: "Hi ngu muti gu khethu oyu mwamana wathu, ni gu khethu velegidwe nari gikhumu; 21aholu, gu khethu tulegiside kharini maho, kha hi dziti. Ni gu khethu khu mani a mu tudego, kha hi muti; muthu a dandridego; mu wudziseni a na dzi ganelela abune." 22Vavelegi vaye va di ganela kharati khu gu thava vakhongolo nya Vajudha, kholu vakhongolo nya Vajudha va di hungide gikungu nya gukhavo: "Uye a na ganelago gu khuye Jesu khuye Kristo, a na tutumiswe nyumbani nya nombelo." 23Khu kharato vavelegi vaye va nga khavo: "Muthu a dandridego, mu wudziseni uye mune." 24Va di rana nya luphye wule a nga bani ari gikhumu, va mu embela, khavo: "Sambanya lisine mbeli gwa Nungungulu! Ethu hi ngu dziti gu khethu muthu yoyo gighohi." 25A di va hakha, khuye: "Gani gighohi, kha nyi dziti; gilo gimwegyo nyi gitigo basi: nyidiri gikhumu, olu nyi ngu wona." 26Va di engedza gu mu wudzisa, khavo: "A di gu rini, gwadi? A di gu tudzisa kharini maho?" 27A di va hakha, khuye: "Nyi mi embedeni, kha mu vbweti gupwa; mwa gu nyi wudzisela ginani gambe? Mwa gu vbweta gukhala nenu vapizane vaye gani?" 28Khavbo avbo, va di mu yuyutela, khavo: "Mupizane waye khuwe; ethu hi vapizane va Mosi. 29Ga Mosi hi ngu dziti gu khethu Nungungulu ganede; gasi oyu kha hi muti khwa hayi." 30Uye a di va hakha, khuye: "Giliwugiso nya gikhongolo igyogyo! Gu mba mutini umo atago khumo, aholu uye a nyi tude maho. 31Hi ngu dziti nya gukhethu Nungungulu kha yingisi sighohi, aholu a gu yingisa vale va mu ningago githawo ni gugira gugola gwaye. 32Gima ni gima gu si pwali gu pwani womo a nga nga tula maho gikhumu nya mavelego. 33Nari pwani uye khandri wa Nungungulu na sa gira gilo." 34Va di mu hakha, khavo: "Uwe muthu u velegidwe wurumba wago mu gighohoni. Olu wa gu vbweta gu hi hevbudza?" Khavbo avbo, va di mu tutumisa. 35Jesu, na pwide gu pwani va mu tutumiside, a di mu mana a mu wudzisa khuye: "U ngu khodwa ga Mwamana wa Muthu, gani?" 36Uye a di hakha, khuye: "Ama pfhumu, nari mani uye, gasi nyi dzi kodza gukhodwa gwaye?" 37Jesu a di khuye: "U mu wone; khuye oyu a ganelago nago." 38A di mu hakha khuye: "Pfhumu, nyi ngu khodwa." A di khidzima migondroni gwaye. 39Jesu khuye: "Eni nyi dzude mafuni kha nga mulamuli, gasi vale va si wonigo va wone; ni gu vale va wonago va khale sikhumu." 40Vambe Vafarisi, na va pwide magana yaya, va di khavo: "Wa gu vbweta gu khuwe ethu nethu hi sikhumu gani?" 41Jesu a di khuye: "Nari pwani mu sikhumu, mudiri mwalo nandru. Kha nga olu mu gu khenu mu ngu wona, nandru wanu wu na simama."
Copyright
Learn More


text:
March 7-
13
ESTERE 6-10
Risimu 131 Ni Xikhongelo
Marito Yo Pfula (u nga hundzi timinete tinharhu)
LESWI HI SWI DYONDZAKA EBIBELENI
“Estere U Endle Hi Ndlela Yo Pfumala Vutianakanyi Eka Yehovha Ni Vanhu Vakwe”: (10 min.)
Est 8:3, 4
—Hambileswi Estere a a sirhelelekile, u veke vutomi bya yena ekhombyeni hikwalaho ka van’wana (ia 142-143 ¶24-25)
Est 8:5
—Estere u ve ni vuxiyaxiya loko a vulavula na Ahasuwerusi (w06 3/1 11 ¶8)
Est 8:17
—Vanhu vo tala va amukele tidyondzo ta Vayuda (w06 3/1 11 ¶3)
-
Endla Ndzavisiso: (8 min.)
Est 8:1, 2
—Vuprofeta lebyi Yakobe a byi vuleke loko a ri ekusuhi ni ku fa bya leswaku ‘nimadyambu Benjamini u ta ava leswi phangiweke’ byi hetiseke njhani? (ia 142, bokisi)
Est 9:10, 15, 16
—Hambileswi a va pfumeleriwe ku phanga, ha yini Vayuda va papalate ku endla tano? (w06 3/1 11 ¶4)
Ku hlaya ka Bibele ka vhiki leri ku ndzi dyondzisa yini hi Yehovha?
Hi tihi tinhla leti ndzi ti kumeke eka ku hlaya ka Bibele ka vhiki leri leti ndzi nga ti tirhisaka ensin’wini?
-
Ku Hlaya Ka Bibele: Est 8:1-9 (u nga hundzi timinete ta mune)
NDZETELO WA NTIRHO WO CHUMAYELA
Lunghiselela Swingheniso Swa N’hweti Leyi: (15 min.) Bulo ni vayingiseri. Tlanga vhidiyo ha yin’we ya xingheniso kutani mi bula hi tinhla leti mi nga ti tirhisaka. Endzhaku, bulani hi nhlokomhaka leyi nge, “Ku Antswisa Vutshila Bya Hina eNsin’wini
—Tiendlele Xingheniso Xa Wena Xo Fambisa Magazini.”
MAHANYELO YA VAKRESTE
Risimu 118
“Amukela Vaendzi”: (15 min.) Bulo ni vayingiseri. Kombela vahuweleri leswaku va boxa mintokoto yo tsakisa leyi veke kona loko va amukela lava a va te eXitsundzuxweni. A ku endliwe nkombiso wa leswi endlekeke.
Dyondzo Ya Bibele Ya Vandlha: ia ndz. 10 ¶12-21 ni mpfuxeto eka tl. 91 (30 min.)
Katsakanya Leswi Dyondziweke Ni Ku Vula Leswi Nga Ta Dyondziwa Eka Vhiki Leri Landzelaka (3 min.)
Risimu 147 Ni Xikhongelo