text:
22 Ka jalo, Dafide o ne a tswa koo+ a tshabela kwa logageng lwa Adulama.+ E rile bomogolowe le botlhe ba lelapa la gagwe ba utlwa ka gone, ba ne ba ya kwa go ene.2 Mme botlhe ba ba neng ba le mo mathateng e bile ba le mo dikolotong le ba ba neng ba na le dingongorego,* ba ne ba phuthegela kwa go ene, mme o ne a nna molaodi wa bone. Batho ba ba neng ba na le ene ba ne ba ka nna 400.3 Moragonyana Dafide o ne a tswa koo a ya kwa Misepe kwa Moabe mme o ne a raya kgosi ya Moabe+ a re: “Tsweetswee a rre le mmê ba nne le lona go fitlha ke itse se Modimo a tla se ntirelang.”4 Ka jalo, o ne a ba tlogela le kgosi ya Moabe, mme ba ne ba nna le ene nako yotlhe ya fa Dafide a ne a le kwa lefelong le a neng a iphitlhile kwa go lone.+5 Fa nako e ntse e tsamaya, moporofeti Gada+ o ne a raya Dafide a re: “O se ka wa nna mo lefelong le go leng thata go tsena mo go lone. Tswa koo mme o ye kwa lefatsheng la Juda.”+ Ka jalo, Dafide o ne a tsamaya mme a tsena mo sekgweng sa Herethe.6 Saulo o ne a utlwa gore Dafide le banna ba ba nang le ene ba bonwe. Ka nako eo, Saulo o ne a ntse kwa Gibea+ ka fa tlase ga setlhare sa motamariseka mo thoteng a tshotse lerumo la gagwe ka seatla, mme batlhanka botlhe ba gagwe ba ne ba eme go mo dikologa.7 Go tswa foo, Saulo o ne a raya batlhanka ba gagwe ba ba emeng fa go ene a re: “Tsweetswee, reetsang lona Babenjamine. A morwa Jese+ o tla naya mongwe le mongwe wa lona masimo le masimo a morara?* A o tla lo tlhoma lotlhe gore lo nne baokamedi ba dikete le baokamedi ba makgolo?+8 Lotlhe fela lo ntogetse leano la boferefere! Ga go na ope yo o neng a mpolelela fa morwaake a ne a dira kgolagano le morwa Jese!+ Ga go na ope wa lona yo o nkutlwelang botlhoko a bo a mpolelela gore morwaake o tlhotlheleditse motlhanka wa me gore a iphitlhe a bo a ntalela gore a ntlhasele, jaaka go ntse gone jaanong.”9 Foo Doege+ wa Moedoma, yo o neng a eme foo a okametse batlhanka ba ga Saulo, o ne a araba a re:+ “Ke bone morwa Jese a goroga kwa Nobe kwa go Ahimeleke morwa Ahitube.+10 Mme o ne a mmoletsa mo go Jehofa a bo a mo naya mefago. O ne a bo a mo naya tšhaka ya ga Goliathe wa Mofilisitia.”+11 Ka yone nako eo, kgosi e ne ya laela gore go bidiwe Ahimeleke morwa moperesiti Ahitube le baperesiti botlhe ba lelapa la ga rraagwe, ba ba neng ba le kwa Nobe. Ka jalo, botlhe ba ne ba tla kwa kgosing.12 Jaanong Saulo o ne a re: “Tsweetswee, reetsa wena morwa Ahitube!” mme ene o ne a araba jaana: “Ke fano, morena wa me.”13 Saulo o ne a mo raya a re: “Ke ka ntlha yang fa lo ntogetse leano la boferefere, wena le morwa Jese, ka go mo naya senkgwe le tšhaka le ka go mmoletsa mo Modimong? Dafide o ntlhanogetse e bile o ntaletse gore a ntlhasele, jaaka go ntse gone jaanong?”14 Foo Ahimeleke o ne a araba kgosi a re: “Ke mang mo batlhankeng botlhe ba gago yo o ikanyegang jaaka Dafide?+ Ke mogwe wa kgosi+ e bile ke molaodi wa bafemedi ba gago, gape ke yo o tlotlegang mo ntlong ya gago.+15 A e ne e le la ntlha ke mmoletsa mo Modimong?+ Go ka se direge gore ke dire se o se buang! Kgosi, ke motlhanka wa gago, ke kopa gore o se ka wa ntatofatsa ka sepe e bile o se ka wa latofatsa botlhe ba lelapa la ga rre, ka gonne ke ne ke sa itse sepe ka seo.”+16 Le fa go ntse jalo, kgosi e ne ya re: “Ruri o tlile go swa,+ Ahimeleke, wena mmogo le botlhe ba lelapa la ga rrago.”+17 Foo kgosi e ne ya raya bafemedi* ba ba emeng go e dikologa ya re: “Retologang mme lo bolaye baperesiti ba ga Jehofa, ka gonne ba eme mo letlhakoreng la ga Dafide! Ba ne ba itse gore ke motshabi mme ba ne ba se ka ba mpolelela!” Le fa go ntse jalo, batlhanka ba kgosi ba ne ba sa batle go tsholetsa diatla tsa bone gore ba tlhasele baperesiti ba ga Jehofa.18 Go tswa foo, kgosi e ne ya raya Doege+ ya re: “Wena retologa mme o tlhasele baperesiti!” Ka yone nako eo, Doege wa Moedoma+ ene o ne a retologa mme a tlhasela baperesiti. Mo letsatsing leo, o ne a bolaya banna ba le 85 ba ba neng ba apere khiba ya letsela le le boleta.+19 Gape o ne a kgemetha batho ba Nobe,+ motse wa baperesiti, ka tšhaka. O ne a bolaya monna mmogo le mosadi, ngwana mmogo le losea, poo, tonki le nku.20 Le fa go ntse jalo, morwa a le mongwe wa ga Ahimeleke morwa Ahitube, yo leina la gagwe e neng e le Abiathare,+ o ne a falola mme a tshaba a ya go sala Dafide morago.21 Abiathare o ne a bolelela Dafide a re: “Saulo o bolaile baperesiti ba ga Jehofa.”22 Foo Dafide o ne a raya Abiathare a re: “Ke sa le ke itsile mo letsatsing lele,+ fa Doege wa Moedoma a ne a le teng, gore ruri o ne a tlile go bolelela Saulo. Tota ke molato wa me go bo mongwe le mongwe mo lelapeng la ga rrago a bolailwe.23 Dula le nna. O se ka wa boifa, ka gonne ope fela yo o batlang botshelo jwa gago o batla le botshelo jwa me; ke tla go sireletsa.”+
Dintlha Tse di Kwa Tlase
^ Kgotsa “ba ba neng ba sa kgotsofalele botshelo jwa bone.”


c: text/html

text:
DITIRAGALO TSA LEFATSHE
Kgogometso ya Mexico
Morago ga kotsi e e neng ya diragala ka April 2010 kwa lefelong la madirelo a go gopa oli, go ne ga tshelegela selekanyo se segolo sa oli le gase mo lewatleng ka dikgwedi di ka nna tharo. Morago ga gore setlhopha sengwe sa babatlisisi se dire patlisiso, se ne sa fitlhela gore dikgwedi di le pedi le halofo morago ga tiragalo eo, dingwe tsa dikhemikale tse di kgotlelang di ne di nyeletse, mme ba akanya gore di jelwe ke dibakateria tse di ratang gase ya methane. Le fa go ntse jalo, baitse bangwe ba belaela kgang eno. Ba dumela gore bontsi jwa oli bo nweleletse go fitlha kwa boalong jwa lewatle.
Russia
Lokwalodikgang lwa Rossiiskaya Gazeta lo bega gore go ya ka patlisiso nngwe, diperesente di le 59 tsa banni ba kwa Russia ba dingwaga di le 18 go ya go di le 35 ba dumela gore “ka dinako dingwe motho o tshwanetse go tlogela melao le melaometheo ya boitsholo e a tshelang ka yone gore a atlege mo botshelong.”
Peru
Dingwe tsa ditlhotlha tsa mmidi tse dikgologolo go gaisa tsotlhe tse di kileng tsa bonwa (jaaka se se bontshitsweng fano) di bontsha gore batho ba ba neng ba nna kwa bokone jwa Peru ba ne ba dira di-popcorn le bupi mo e ka nnang bobotlana dingwaga di le 3 000 tse di fetileng.
Italy
Mobishopo wa Katoliki wa kwa Adria-Rovigo e bong Lucio Soravito De Franceschi o dumela gore molaetsa wa bodumedi o tshwanetse “go isiwa ka tlhamalalo kwa bathong” kwa ba nnang gone. A re: “Maikarabelo a rona re le baruti e tshwanetse go nna re ya kwa matlong a batho go na le go ba biletsa mo dikerekeng.”
Afrika Borwa
Tlhwatlhwa ya dinaka tsa ditshukudu tse di rekisiwang e se kafa molaong go dira ditlhare tsa kalafi e tlhatlogetse go mo e ka nnang R540 000 kilogerama e le nngwe. Ka 2011 mo Afrika Borwa fela, go ile ga begwa palo ya ditshukudu di le 448 tse di bolailweng ke batsomi ba ba seng ka fa molaong. Digongwana tsa batho ba ba batlang dinaka di ne tsa thuba dimusiamo le mafelo a difantisi kwa Yuropa. Go akanngwa gore tota le ditshukudu tse di kwa dizuung tsa kwa Yuropa di mo kotsing.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Fa o Tlhokafaletswe
FA E le gore o kile wa tlhokafalelwa, gongwe le wena o kile wa hutsafala thata, wa jewa ke bodutu le go felelwa ke maatla. Gongwe o ne o galefile, o ipona molato e bile o boifa. O ka tswa o ile wa ipotsa gore a ga go botoka bogolo gore o swe.
Ga go phoso go ikutlwa ka tsela eno. Nnete ke gore, go bontsha gore o ne o rata motho yo o tlhokafetseng. A mme go na le sengwe se se ka go thusang gore o kgone go itshoka le fa o le mo botlhokong jo bo kalo?
SE SE THUSITSENG BA BANGWE GO ITSHOKA
Le fa go lebega e kete kutlobotlhoko e o mo go yone ga e kitla e fela, dintlha tse di latelang di ka go thusa.
GA GO PHOSO GO UTLWA BOTLHOKO
Re utlwa botlhoko ka ditsela tse di farologaneng e bile bangwe ba ka tsaya lobaka go ikutlwa botoka. Mme go lela go ka fokotsa botlhoko jo o bo utlwang. Vanessa yo re buileng ka ene kwa tshimologong ya setlhogo seno a re: “Ke ne ke lela ka gonne ke batla go fokotsa botlhoko.” Sofía yo o tlhokafaletsweng ke monnawe a re: “Go akanya ka se se diragetseng go botlhoko tota, go tshwana le go tlhapisa ntho. Le fa botlhoko jwa teng bo tlhaba mo pelong seo se thusa ntho go fola.”
BOLELELA BA BANGWE GORE O IKUTLWA JANG
Ga go phoso gore ka dinako tse dingwe o batle go nna o le nosi. Mme ga go a siama gore o gane gore ba bangwe ba go thuse. Jared wa dingwaga di le 17 yo o tlhokafaletsweng ke rraagwe a re: “Ke ne ke bolelela ba bangwe gore ke ikutlwa jang. Ga ke dumele gore ba ne ba ntlhaloganya mme go ba bolelela go ne go nkimolola.” Janice yo re buileng ka ene mo ditlhogong tse di fetileng a re: “Go bua le ba bangwe go ile ga nkgomotsa tota. Go ile ga dira gore ke bone gore ba a nthata.”
LETLA BA BANGWE GO GO THUSA
Ngaka nngwe ya re: “Batho ba ba tlhokafaletsweng ba kgona go itshokela kutlobotlhoko le go tswelela ka botshelo fa ba letla ba malapa a bone le ditsala ba ba thusa.” Batho ba bangwe ba ka tswa ba batla go go thusa mme ba sa itse gore ba go thuse jang, ka jalo, ba bolelele.—Diane 17:17.
LETLA MODIMO A GO THUSE
Tina a re: “Ke ne ke tlwaetse go bolelela monna wa me sengwe le sengwe mme fa a sena go bolawa ke bolwetse jwa kankere, ke ne ke bolelela Modimo sengwe le sengwe. Letsatsi le letsatsi ke ne ke mo kopa gore a nthuse gore ke itshoke. Fa nka bua ka tsela e Modimo a nthusitseng ka yone, letsatsi le ka tlhaba la bo la phirima.” Tarsha yo o neng a na le dingwaga di le 22 fa mmagwe a tlhokafala a re: “Go bala Baebele letsatsi le letsatsi go ne go nkgomotsa. Go ne go nthusa gore ke kgone go akanya ka dilo tse di molemo.”
AKANYA O BONA BASWI BA TSHELA GAPE
Gape Tina a re: “Dikgwedi tsa ntlha fa monna wa me a sena go tlhokafala, kgang ya gore baswi ba tla tshela gape mo nakong e e tlang e ne e sa nkgomotse, ke ne ke batla monna wa me gone jaanong e bile bana ba me ba ne ba tlhoka rraabone. Gone jaanong kgang ya gore baswi ba tla tshela gape ke yone e nthusang go tswelela ka botshelo. Ke nna ke akantse gore ke tla mmona gape mo nakong e e tlang mme seo se dira gore ke nne ke itumetse!”
Go tla tsaya nako gore o ikutlwe botoka. Mme mafoko ano a ga Vanessa a ka go gomotsa. A re: “O ka nna wa ikutlwa e kete ga go kitla go siama mme fa nako e ntse e ya, o tla ikutlwa botoka.”
Le fa o sa kgone go tlogela go akanya ka motho yo o tlhokafetseng, o ka kgona go itumelela botshelo. Modimo o tla go thusa gore o kgone go nna le ditsala tse di go ratang. Mme mo nakong e e sa fediseng pelo, Modimo o tla dira gore batho ba ba suleng ba tshele gape. Modimo o batla go go bona o itumelela botshelo le ba masika. Ga o kitla o tlhola o utlwa botlhoko gape.


text:
karabo ya potso ena e thata.Mo bathong bangwe ha goa sireletsega go bua ebile mo mahatsehng aa sa letlelelng batho ba bong bo lebongwe go tshela mmogo.
Le fa gontse jalo re ka tsepha dingaka tsa rona, ka ba ka re tlhokomela botoka.Go bua le bone ka bong jwa gago go ka bathusa go dira ditlhatlhobo tse di ka go thusang go tshela o itekanetse.
Gakologelwa gore ko ngakeng ga o tlhokane fela le tshireletsego, o tlhokana gape le go bona thuso e sa direng gore o tlhabiwe ke ditlhong go itekodisa ngaka. Fa ngaka e leka go go bolelala sengwe ka bong jwa gago kana tsela e o tlhakanelang dikobo ka yone, ka boikokobetso, mo itsese fela gore o tletse kalafi eseng sepe gape.
Tazama hii video yenye muda wa dakika moja kutoka Greater Than AIDS ndio upate kujua zaidi.


text:
121“Melao le ditshwanelo ke tse, tse lo tshwanetseng go di tlhokomela go dira ka tsona lo le kwa lefatsheng le Morena, Modimo wa borraeno, o le lo neileng gore lo le rue; ke tsa malatsi otlhe a lo tla phelang mo lefatsheng ka ona. 2Mafelo otlhe kwa baheitane ba lo tla ba lelekang ba neng ba direla medimo ya bone teng lo a senyetse ruri, a a mo dithabeng tse di godimo gongwe mo dithoteng gongwe fa tlase ga setlhare sengwe le sengwe se setala.
3Digang dialetare tsa bone, lo thubaganye majwe a a motloutlo a bone, lo reme medimako ya Ašera ya bone, lo fise medimo ya diseto ya bone ka molelo, lo nyeletse maina a yona mo felong ga teng.
4“Lo se ka lwa direla Morena, Modimo wa lona, jalo. 5Mme lo etele felo fela fa Morena, Modimo wa lona, o tla go tlhaolang mo ditsong tsotlhe tsa lona go baya leina la gagwe teng le go nna teng, lo ye gone, 6lo ise ditlhabelo tsa phiso tsa lona gona le ditlhabelo tse di jewang tsa lona le dikarolo tsa lesome tsa lona le seabe sa diatla tsa lona le tsa maikano a lona le tsa bogalona le maitibolo a dikgomo tsa lona le a difutshane tsa lona. 7Lo jele teng fa pele ga Morena, Modimo wa lona, lo itumelele tsotlhe tse diatla tsa lona di di amogetseng, tse Morena, Modimo wa lona, a lo tshegofaditseng ka tsona, lona le ba malapa a lona.
8“Teng lo se ka lwa dira jaaka re sa ntse re dira fano kajeno – mongwe le mongwe a dira fela ka fa thatong ya gagwe. 9Gonne ga lo ise lo fitlhe kwa boikhutsong le kwa bosweng jo Morena, Modimo wa lona, o tla bo lo nayang. 10Mme lo tla tshela Joretane, lo aga mo lefatsheng le Morena, Modimo wa lona, o tla le lo ruisang; o tla lo naya boikhutso, go se na mmaba ope tikologong yo o ka lo tshwenyang; lo tla nna lo iketlile.
11Foo a felo fa Morena, Modimo wa lona, o tla go tlhophang go baya leina la gagwe teng, e nne gona kwa lo tla isang tsotlhe teng tse ke di lo laelang, e bong ditlhabelo tsa phiso tsa lona le ditlhabelo tse di jewang tsa lona le dikarolo tsa some tsa lona le seabe sa diatla tsa lona le tsotlhe tse di tlhaotsweng tsa maikano a lona, tse lo tla di ikanelang Morena. 12Lo be lo itumele fa pele ga Morena, Modimo wa lona, lona le bomorwaa-lona le bomorwadia-lona le batlhanka ba lona le malata a lona le Molefi yo o mo metseng ya lona; gonne ga a na kabelo gongwe boswa mo go lona.
13Itise gore o se ka wa tlhabela ditlhabelo tsa phiso tsa gago mo felong gongwe le gongwe fa o go bonang. 14Mme kwa felong fa Morena o tla go tlhaolang mo go longwe lwa ditso tsa gago ke kwa o tshwanetseng go tlhabela ditlhabelo tsa phiso tsa gago teng le go dira tsotlhe tse ke di go laelang.
15“Fela o ka tlhaba, wa ja nama ka fa keletsong yotlhe ya pelo ya gago, ka fa tshegofatsong ya Morena, Modimo wa gago, e a e go neileng mo metseng yotlhe ya gago; e ka jewa ke yo o sa itshekang le yo o itshekileng jaaka tshephe le kgama.
16Fela madi lo se ka lwa a ja; lo a tshololele fa fatshe jaaka metsi. 17Se o sa tshwanelang go se ja mo metseng ya gago ke karolo ya some ya mabele a gago le ya matute a moweine a gago le ya lookwane lwa gago le maitibolo a dikgomo tsa gago le a difutshane tsa gago le tsa maikano otlhe a gago a o tla a ikanang, le dineo tsa bogagago le seabe sa diatla tsa gago, 18mme tseo o di jele fa pele ga Morena, Modimo wa gago, kwa felong fa Morena, Modimo wa gago, o tla go tlhaolang, wena le morwao le morwadio le motlhanka wa gago le lelata la gago le Molefi yo o mo metseng ya gago, o itumelele tsotlhe tse diatla tsa gago di di amogetseng fa pele ga Morena, Modimo wa gago.
19Itise gore o se ka wa tima Molefi ka malatsi otlhe a o tshelang mo lefatsheng la ga eno ka ona.
20“E re fa Morena, Modimo wa gago, a katolosa molelwane wa gago jaaka a go solofeditse, mme o rata go ja nama, ka o e eletsa, gona o ka e ja ka fa keletsong yotlhe ya pelo ya gago. 21Jaanong fa felo fa Morena Modimo wa gago o tla go tlhophang go baya leina la gagwe teng go le kgakala nao, o ka tlhaba dikgomo tsa gago gongwe difutshane tsa gago tse Morena a di go neileng ka fa ke go laetseng ka teng, wa di ja mo metseng ya gago ka fa keletsong yotlhe ya pelo ya gago. 22O ka di ja fela jaaka go jewa tshephe le kgama; yo o sa itshekang le yo o itshekileng ba ka di ja ka bobedi. 23Fela o tlhokomele thata gore o se ka wa ja madi; gonne madi ke botshelo, mme ga o a tshwanela go ja botshelo mmogo le nama. 24O se ka wa a ja; o a tshololele fa fatshe jaaka metsi. 25O se ka wa a ja gore o tle o phele pila le bana ba gago sehularong sa gago, fa o dira tse di tlhamaletseng mo matlhong a Morena. 26Fela dineo tse di boitshepo tse o ratang go di ntsha le tsa maikano a gago o di tsee, o ye kwa felong fa Morena o tla go tlhophang; 27o be o baakanye ditlhabelo tsa phiso tsa gago, e bong nama le madi, fa aletareng ya Morena, Modimo wa gago, mme ditlhabelo tse di jewang tsa gago go tshololwe madi a tsona fela fa aletareng ya Morena, Modimo wa gago, nama yona o ka e ja. 28Tlhokomela o utlwe mafoko otlhe ao a ke a go laelang gore o tle o tshele sentle le bana ba gago sehularong sa gago ka bosakhutleng, fa o dira tse di siameng le tsa nnete mo matlhong a Morena, Modimo wa gago.
29“E re fa Morena, Modimo wa gago, a sena go nyeletsa baheitane fa pele ga gago ba o tla yang kwa go bone go ba leleka; fa o ba lelekile, wa ba wa nna mo lefatsheng la bone, 30o itise gore o se ka wa raelega go ba etsa ba sena go nyelediwa fa pele ga gago; o itise gore o se ka wa botsolotsa ka ga medimo ya bone wa re: ‘Baheitane bao ba diretse medimo ya bone jang? Le nna ke tle ke dire jalo.’
31O se ka wa direla Morena, Modimo wa gago, ka tse di ntseng jalo. Gonne tsotlhe tse ba di diretseng medimo ya bone ke makgapha mo Moreneng, ke tse a di ilang. E bile bomorwaa-bone le bomorwadia-bone ba tle ba ba fisetse medimo ya bone. 32Sengwe le sengwe se ke se lo laelang lo se tlhokomele go se dirisa. Lo se ka lwa se oketsa ka sepe le e seng go se fokotsa.


text: 2 Ka jalo, tlogelang go dira bosula,+ go tsietsa, boitimokanyi, lefufa le mefuta yotlhe ya go seba.2 Fela jaaka masea a a sa tswang go tsholwa a tlhologelelwa mashi,+ le lona tlhologelelwang mashi a a phepa* a lefoko la Modimo, gore ka one lo tle lo gole lo bo lo bolokwe,+3 fa fela lo iponetse* gore Morena o pelonomi.4 Fa lo tla mo go ene, yo e leng leje le le tshelang le le gannweng ke batho+ mme le ne la tlhophiwa ke Modimo e bile le le tlhwatlhwakgolo mo go ene,+5 lona ba lo leng maje a a tshelang lo ntlo e e agilweng ka moya wa Modimo+ gore lo nne baperesiti ba ba tlhophetsweng Modimo, gore lo ise ditlhabelo tse di dumalanang le moya wa Modimo+ e bile di amogelesega mo go ene ka Jesu Keresete.+6 Gonne Lokwalo lwa re: “Ke tlhoma leje le le tlhophilweng mo Siona, leje la sekhutlo* la motheo le le tlhwatlhwakgolo, mme ga go na ope yo o dumelang mo go lone yo o tla swabisiwang ka gope.”+7 Ka jalo, lo mo tsaya a le tlhwatlhwakgolo ka gonne lo dumela mo go ene; mme ba ba sa dumeleng mo go ene go kwadilwe ka bone go twe, “leje le baagi ba neng ba le gana,+ jaanong le fetogile leje le legolo la sekhutlo”*+8 le “leje le le kgopang le lefika le le kgopisang.”+ Ba a kgopiwa ka gonne ga ba ikobele lefoko. Jono ke bokhutlo jo bo ba letetseng.9 Mme lona lo “lotso lo lo tlhophilweng; lo setlhopha sa dikgosi tse e leng baperesiti, lo setšhaba se se boitshepo,+ lo batho ba Modimo a ba tlhophileng,+ gore lo bolele ka bopelonomi jwa gagwe gongwe le gongwe,”+ yo o neng a lo bitsa gore lo tswe mo lefifing mme a lo isa mo leseding la gagwe le le gakgamatsang.+10 Gonne lo kile lwa bo lo se setšhaba sa Modimo, mme jaanong lo setšhaba sa gagwe;+ lo kile lwa bo lo sa utlwelwe botlhoko, mme jaanong lo utlwetswe botlhoko.+11 Ka jalo baratwa, e re ka lo le batswakwa le baagi ba nakwana,+ ke lo rotloetsa gore lo tswelele lo ithiba mo dikeletsong tse di sa siamang+ tse di lwang le lona.+12 Tswelelang lo itshwere sentle mo ditšhabeng,+ gore fa ba lo latofatsa ka gore lo dira dilo tse di bosula, ba iponele ditiro tsa lona tse dintle+ mme ba galaletse Modimo mo letsatsing la fa a tla go atlhola.13 Ikobeleng se Morena a se batlang ka go ikobela taolo nngwe le nngwe e e tlhomilweng ke batho,+ e ka tswa e le kgosi+ ka gonne e na le maemo a a kwa godimo14 kgotsa balaodi ka gonne ba tlhomilwe ke kgosi eo gore ba atlhole batho ba ba bosula le gore ba akgole ba ba dirang molemo.+15 Gonne Modimo o batla gore lo dire dilo tse di molemo, gore lo tle lo didimatse* batho ba ba se nang tlhaloganyo ba ba buang dilo tse di sa siamang ka lona ka gonne ba se na kitso.+16 Lo batho ba ba gololesegileng,+ mme lo se ka lwa dirisa kgololesego ya lona go dira dilo tse di bosula,+ go na le moo tshelang ka tsela e e tshwanelang batho ba ba direlang Modimo.+17 Tlotlang batho botlhe,+ ratang bakaulengwe botlhe,+ boifang Modimo,+ tlotlang kgosi.+18 A batlhanka ba ikobele beng ba bone mme ba ba tlotle thata,+ e seng ba ba molemo le ba ba bonolo fela, mme gape le ba go seng motlhofo go ba itumedisa.19 Gonne ke selo se se itumedisang fa mongwe a itshokela mathata* e bile a boga ka tsela e e sa tshwanelang ka gonne a lwela go nna le segakolodi se se phepa fa pele ga Modimo.+20 Gonne go na le molemo ofe fa lo itewa ka gonne lo dira boleo lo bo lo itshokela seo?+ Mme fa lo boga ka gonne lo dira molemo, seo se itumedisa Modimo.+21 Tota e bile, Modimo o lo tlhophile gore lo boge ka tsela eno e e sa tshwanelang, ka gonne Keresete le ene o ne a boga ka ntlha ya lona,+ a lo tlhomela sekao gore lo se latele gaufiufi.*+22 Ga a ka a dira boleo bope,+ e bile ga a ka a tsietsa ope.+23 Fa a ne a tlhapadiwa,*+ ga a ka a tlhapatsa* ope.+ Fa a ne a boga,+ ga a ka a tshosetsa ba ba neng ba mmogisa, mme o ne a ineela mo go Ene yo o atlholang+ ka tshiamo.24 Ene ka boene o ne a rwala maleo a rona+ ka mmele wa gagwe mo koteng,*+ gore re tle re gololwe mo maleong mme re tshelele go dira se se siameng. Mme “lo ne lwa fodisiwa ka dintho tsa gagwe.”+25 Gonne lo ne lo tshwana le dinku tse di timetseng,+ mme jaanong lo boetse kwa modiseng+ le kwa molebeding wa lona.


text:
Thobane ya ga Arone e e ntshitseng matlhogela ke sesupo (1-13)
17 Jaanong Jehofa o ne a raya Moshe a re:2 “Bua le Baiseraele mme o tseye thobane e le nngwe mo go bone e e emelang lotso longwe le longwe lwa bone, go tswa mo dikgosaneng tsa lotso longwe le longwe lwa bone,+ tsotlhe e le dithobane di le 12. O kwale leina la mongwe le mongwe wa bone mo thobaneng ya gagwe.3 O kwale leina la ga Arone mo thobaneng ya ga Lefi, ka gonne tlhogo nngwe le nngwe ya lotso lwa bone e na le thobane e le nngwe.4 O beye dithobane tseo mo tenteng ya bokopanelo fa pele ga letlole la kgolagano,*+ kwa ke nnang ke itlhagisa teng mo go lona.+5 Mme thobane ya monna yo ke mo tlhophang+ e tla ntsha matlhogela, mme ruri ke tla emisa dingongorego tsa Baiseraele ka nna,+ tse gape ba di ngongoregang ka lona.”+6 Ka jalo, Moshe o ne a bua le Baiseraele mme dikgosana tsotlhe tsa bone tsa mo naya dithobane, kgosana nngwe le nngwe ya mo naya thobane e le nngwe ya lotso lwa bone, dithobane di le 12, mme thobane ya ga Arone e ne e le mo gare ga dithobane tsa bone.7 Go tswa foo, Moshe o ne a baya dithobane tseo fa pele ga ga Jehofa mo tenteng e e nang le letlole la kgolagano.*8 Mo letsatsing le le latelang, fa Moshe a ne a tsena mo tenteng, thobane ya ga Arone e e emelang lotso lwa ga Lefi e ne e tlhogile, mme e ne e ntsha matlhogela le malômô* e bile e ntsha maungo a a buduleng a dithamane.9 Foo Moshe o ne a ntsha dithobane tsotlhe fa pele ga ga Jehofa a di isa kwa bathong botlhe ba Iseraele. Ba ne ba di leba mme monna mongwe le mongwe a tsaya thobane ya gagwe.10 Morago ga moo, Jehofa o ne a raya Moshe a re: “Busetsa thobane ya ga Arone+ fa pele ga letlole la kgolagano gore e nne selo se se tshwanetseng go bolokwa gore e nne sesupo+ mo batlhanoging bano,+ gore dingongorego tsa bone ka nna di fele le gore ba se ka ba swa.”11 Ka yone nako eo, Moshe o ne a dira fela jaaka Jehofa a ne a mo laetse. O ne a dira fela jalo.12 Go tswa foo, Baiseraele ba ne ba raya Moshe ba re: “Jaanong re tlile go swa, ruri re tlile go nyelela, re tlile go nyelela rotlhe fela!13 Ope fela yo o tla tlang gaufi le motlaagana wa ga Jehofa o tla swa!+ A re tla tshwanelwa ke go swa ka tsela eo?”+


text: 7 Ka jalo, banna ba Kiriathe-jearime ba ne ba tla mme ba tsaya Letlole la ga Jehofa ba le isa kwa ntlong ya ga Abinadabe+ mo thoteng, mme ba ne ba dira gore morwawe e bong Eliasare a nne boitshepo gore a dise Letlole la ga Jehofa.2 Go tloga ka letsatsi le Letlole le neng la tla kwa Kiriathe-jearime ka lone, go ne ga feta dingwaga di le 20. Ka nako eo, batho botlhe ba Iseraele ba ne ba simolola go boela kwa go* Jehofa.+3 Go tswa foo, Samuele o ne a raya batho botlhe ba Iseraele a re: “Fa e le gore lo boela kwa go Jehofa ka pelo ya lona yotlhe,+ tlosang medimo e sele+ le ditshwantsho tsa ga Ashethorethe+ mo go lona, mme lo direle Jehofa ka pelo yotlhe e bile lo direle ene fela,+ mme o tla lo golola mo seatleng sa Bafilisitia.”+4 Foo Baiseraele ba ne ba tlosa Bobaale le ditshwantsho tsa ga Ashethorethe mme ba direla Jehofa fela.+5 Morago ga moo, Samuele o ne a re: “Phuthelang Baiseraele botlhe kwa Misepa+ mme ke tla lo rapelela kwa go Jehofa.”+6 Ka jalo, ba ne ba phuthegela kwa Misepa, mme ba ne ba ga metsi ba bo ba a tshela fa pele ga ga Jehofa e bile ba ne ba itima dijo mo letsatsing leo.+ Ba ne ba bua jaana ba le koo: “Re leofetse Jehofa.”+ Mme Samuele o ne a simolola go nna moatlhodi+ wa Baiseraele kwa Misepa.7 E rile Bafilisitia ba utlwa gore Baiseraele ba ne ba phuthegetse kwa Misepa, babusi ba Bafilisitia+ ba ne ba ya go tlhasela Baiseraele. Fa Baiseraele ba utlwa seo, ba ne ba tshoga ka ntlha ya Bafilisitia.8 Ka jalo, Baiseraele ba ne ba raya Samuele ba re: “O se ka wa kgaotsa go rapela Jehofa, Modimo wa rona, gore a re thuse+ le gore a re golole mo seatleng sa Bafilisitia.”9 Foo Samuele o ne a tsaya kwanyana e e anyang a bo a e ntsha e le setlhabelo se se fisiwang se se feletseng+ se se yang kwa go Jehofa; mme Samuele o ne a rapela Jehofa a kopela Baiseraele thuso, mme Jehofa o ne a mo araba.+10 Fa Samuele a ntse a ntsha setlhabelo se se fisiwang, Bafilisitia ba ne ba atamela go tla go tlhabana le Baiseraele. Jaanong Jehofa o ne a dira gore go nne le modumo o mogolo wa maru+ mo letsatsing leo, o ne a tlhakatlhakanya Bafilisitia,+ mme ba ne ba fenngwa fa pele ga Baiseraele.+11 Foo banna ba Iseraele ba ne ba tswa kwa Misepa ba bo ba lelekisa Bafilisitia mme ba ne ba ba kgemetha go ya go fitlha kwa borwa jwa Bethe-kara.12 Go tswa foo, Samuele o ne a tsaya leje+ a le tlhoma fa gare ga Misepa le Jeshana mme a le bitsa Ebenesere,* ka gonne o ne a re: “Go tla go fitlha jaanong Jehofa o ntse a re thusa.”+13 Ka jalo, Bafilisitia ba ne ba fenngwa, mme ba ne ba se ka ba boela gape mo nageng ya Iseraele;+ mme fa Samuele a sa ntse a tshela, Jehofa ga a ka a letla Bafilisitia gore ba tlhasele Baiseraele.+14 Gape metse e Bafilisitia ba neng ba e gapile mo bathong ba Iseraele e ne ya busediwa Baiseraele, go simologa kwa Ekerone go ya kwa Gathe, mme ba ne ba boelwa ke naga ya bone go tswa mo seatleng sa Bafilisitia.Gape go ne ga nna le kagiso fa gare ga Baiseraele le Baamore.+15 Samuele o ne a tswelela a atlhola Baiseraele botshelo jotlhe jwa gagwe.+16 Ngwaga le ngwaga o ne a etela Bethele,+ Gilegala+ le Misepa,+ mme o ne a atlhola Baiseraele mo mafelong ano otlhe.17 Le fa go ntse jalo, o ne a tle a boele kwa Rama,+ ka gonne ntlo ya gagwe e ne e le koo, gape o ne a atlhola Baiseraele gone koo. O ne a agela Jehofa sebeso teng koo.+


text:
21Jošua, morwa Nune, o na a romile banna ba le babedi ba batlhodi mo sephiring go tswa Sitime a re: “Yaang lo tlhole lefatshe le motse wa Jerigo.” Ba ya ba tsena mo ntlong ya mosadi wa seaka yo leina la gagwe e leng Rahabe, ba lala teng.
Baheb. 11:31
2Ke fa kgosi ya Jerigo e begelwa go twe: “Bona, banna ba letse ba tlile mono bosigo, ba tswa kwa Baiseraeleng go tlhola lefatshe le.” 3Mme kgosi ya Jerigo ya romela kwa go Rahabe ya re: “Ntsha banna ba ba tlileng koo go wena ba ba tsenyeng mo ntlong ya gago; gonne ba tlile go tlhola lefatshe lotlhe le.”
4Mme mosadi o ne a tsere banna ba babedi bao, a ba fitlhile; a ba a re: “Ka nnete banna bao ba ne ba tla fano go nna, mme ke ne ke sa itse kwa ba tswang teng. 5Jaanong ya re kgoro e tswalwa ka letlatlana, banna bao ba tswela kwa ntle. Ga ke itse gore ba ile kae. Fela akofang lo ba latele! Lo tla ba tshwara.” 6Mme ene o ne a ba tlhatloseditse kwa godimo ga ntlo, a ba fitlhile fa tlase ga ditlhaka tsa letseta tsa gagwe tse di tlhatlagantsweng mo godimo ga ntlo. 7Jaanong banna ba ba latela ka tsela e e yang kwa Joretane go fitlha kwa madibogong. Mme kgoro ya tswalwa balatedi ba bone ba sena go tswela kwa ntle.
8Mme ya re batlhodi ba ise ba robale, Rahabe a tlhatlogela kwa go bone mo godimo ga ntlo, 9a raya banna bao a re: “Ke a itse gore Morena o lo neile lefatshe le, le gore therego e re wetse ka lona le jaaka baagi botlhe ba lefatshe le ba nyemile moko, ba lo boifa.
10Gonne re utlwetse gore Morena o ne a kgadisa metsi a Lewatle la Motlhaka fa pele ga lona, jale fa lo tswa kwa Egepeto le se lo se diretseng dikgosi tse pedi tsa Baamori tse di neng di le kwa moseja ga Joretane, e bong Sihone le Oge, ba lo ba nyeleditseng ka taelo ya Modimo.
Num. 21:24,35
11Mme ya re re utlwa jalo, ra nyema moko, ga se ka ga tlhola go nna le bopelokgale mo go ope go ka lo lwantsha; gonne Morena, Modimo wa lona, ke Modimo kwa godimo mo legodimong le mono tlase mo lefatsheng.
Ekes. 15:14,15
Doit. 4:39
12Jaanong e re ka ke lo diretse ka bopelotlhomogi, a lo ko lo inkanele gore le lona lo tla direla lelapa la ga rre ka bopelotlhomogi; le gona lo nneele sesupo se se ikanyegang 13sa gore lo tla lesa rre le mme le bokgaitsadiake le bomorwadia-rre le ba ga gabo botlhe go phela, lo pholosa maphelo a rona mo losong.”
14Banna bao ba mo raya ba re: “Rona re tla lo emela go ya losong, fa lo sa utlwatse tiro e ya rona. E be e re Morena a re naya lefatshe le, re go direle ka bopelotlhomogi le ka boikanyo.”
15Ya baa gona a ba folosang ka thapo, ba tswa ka fenstere; gonne ntlo ya gagwe e ne e tshwaraganye le lobota lwa motse, a agile fa loboteng. 16A ba raya a re: “Yaang kwa dithabeng, e se re gongwe ba ba ileng go lo batla ba kgatlhana le lona, lo be lo iphitlhe teng malatsi a le mararo go tsamaya balatedi ba lona ba be ba boe. Morago ga moo lo ka wela mo tseleng ya lona.”
17Mme banna bao ba mo raya ba re: “Re tla bo re bofologile maikanong a gago a o a re ikanisitseng, fa o sa dire jaana: 18Bona, e re re tla mo lefatsheng le, o gokelele thapo e ya ditlhale tse dikhibidu mo fenstereng e o re folositseng ka yona, o phuthele rraago le mmaago le bokgaitsadio le botlhe ba lapa la ga rraago kwano go wena mo ntlong e. 19Jaanong mongwe le mongwe yo o tla tswelang kwa ntle, a tswa mo mojakong wa ntlo ya gago, fa a bolawa, e tla nna molato wa gagwe, rona re se na molato; fela mongwe le mongwe yo o tla bong a na nao mo ntlong e, fa a ka tshwarwa ka letsogo, a bolawa, e tla nna molato wa rona. 20Mme fa o ka utlwatsa tiro e ya rona, re tla bo re bofologile maikanong a gago a o a re ikanisitseng.” 21Ke fa mosadi a re: “A go nne jalo ka fa lo buileng ka teng!” A ba a ba naya tsela, ba tsamaya. Jaanong a gokelela thapo e khibidu mo fenstereng.
22Mme bone ba ya ba fitlha kwa dithabeng, ba tlhola teng malatsi a le mararo go tsamaya balatedi ba be ba boa. Balatedi ba ne ba ba batlile mo tseleng yotlhe, mme ba se ka ba ba bona. 23Jaanong banna ba babedi bao ba boa, ba fologa mo dithabeng, ba tshela noka ba fitlha kwa go Jošua morwa Nune, ba mmolelela tsotlhe tse di ba dirafaletseng. 24Ba raya Jošua ba re: “Ruri, Morena o neetse lefatshe lotlhe mo diatleng tsa rona; le gona baagi botlhe ba lefatshe leo ba nyemile moko ba a re tshaba.”


text:
Tsessebe
Leina
Tsessebe
Ponalo
Dipoo di na le bokete ba 140kg ka boleele ba 1.2 m kwa magetleng, ka jalo di dikgolwane mo go tse di namagadi ka fa tsone di ka nna 120kg ka bokete.
Mmogo e tona le e namagadi di na le manaka, fa a poo one a imela go feta a kgomo. Ga o ka e lebele kwa pele manaka a yone o kare a sebopego sa “Halfmoon” Ka sefathego se se lefifi le ditsubaba tse di selaole (phepole) kwa magetleng, Fa di-withers le mmele kwa godimo o le boshibidu ba ntlhwa.
Dijo
Phologolo e e fula ka ditlhaga tse di farologaneng, Di ikhethela matlhare eseng kgopu. Di rata ditlhare tse ditalana fa mafelo a sheleng ke kgogedi mo go tsone.
Tsalo
Mono Afrika Borwa di tsala namane e le esi ka kgwedi ya Lweetse/Phalane morago ga go ima dikgwedi dile 7. Ka nako ya thobalano, di poo maitshwaro a dipoo a fetoga go kgetha balekani.
Mekgwa
Tsessebe ke phologolo e e social mme lekoko la tsone le ka nna le tse ding tse di tsalang, makoko ao a ka na le dikgomo di ka nna 6-10 le dinamane tsa tsone. Makoko a tse ditona fela di akaretsa dikgope le tse di teritorial le ka nna go fitla go 30 ya tsone.
Se se bonala thata kwa mafelong a a leng gaufi le metsi le kwa mafulong. Makoko a tse di tsalang di na le dikgomo ga di kgoreletsiwe go tsamaya kae le kae kwa di batlgang teng. Kwa ma felong a Tsessebe dileng ka bontsi kwa teng, dipoo disimolola “lek” system mo ele gore.
Dipoo tse dinye di kobiwa mo morafeng ga di tshwa ngwaga gore di itlhamele lekoko la tsone la makgwatlha
Kwa di ka Bonwang kwa Teng
Ke nngwe ya leloko la lelapa la bo wilderbeest, haartebeest ka ele gore tsotlhe di na le sebopego se se tshwanang ka Magetla a a kwa godimo ga di-withers tsa tsone. Ele ngwe fella ya di-subspecies tse di itsegeng e bonala kwa di-subregions.
Mono Afrika Borwa Tsessebe e felela kwa di-savannah woodlands tsa kwa bokone. Bontsi ba tsone di lotleletswe kwa Kruger Nationala Park le di-Provincial game serve. Go na le tse di setseng di amogetswe ke di private game reserves.
Vital Statistics
leina la seLatini: Damaliscus Lunatus
Bokete (Mosadi): 126 kg
Bokete (monna ): 140 kg
Bolele (mosadi): 170 cm
Boleele (Monna): 170 cm
Gestation Period: 10 months
No of Young: 1 calf
Sexual Maturity: 26 - 40 months
Birth Weight: 11 kg
Order: Artiodactyla
Lelapa: Bovidae
Lebelo: 60 km/h
Manaka: 35 cm (record - 47 cm)
Tsalo: Ngwana a le esi o tsalwa go tlogel ka Lweeste-Ngwanatsele morago ga +/- 8 months ya go ima ga kgomo.
Motlhala wa Yone
Ga di patrola mafatshe a tsone tse di tona bonswa motsamao o tsepameng mme di tlogela ditotoma tsa boloko gotlhe mo ditsamayang teng. E tona le e namagadi ditshwaya mafelo ao ka di preorbital glands tsa tsone le fa ele tse ditona tse dirang jaalo mo nakong ele ntsi.
Di rata go fogotlha difatlhego tsa tsone mo mmung kgotsa mo go leng thotana ya makeke. Di khubama ka mangwele gore di kgone go dira jaalo. E tona le e namagadi di rata go tlhoma ka dinaka fo fatshe, bogolo setonna kwa morago ga pula.
Phologolo e e na le interdigital gland kwa maotong a kwa pele.Tse ditona di tla fata lefatshe ka tsone e le tsela ya go tshwaya mafelo a yone.


text:
Caracal
Leina
Caracal (Felis caracal)
Popego
Katse e ya mmala o o borokwa bo bo setlha, e na le ditebe tse dintsho tse di nang le boa bo bontsho, mmala wa mpa ya yona o jaaka lebese mme e na le mebala e maronthotho ya namune mo maotomg a matelele. Tebego e ntle ya matshwao. Phologolo e, e tshwanetse go tsewa jaaka nngwe ya dikatse tse dintle tse di itumedisang mo lefatsheng. Caracal e tsamaya ka bopelonomi ebile e ipela ka maatla. Ke moitseanape mo go pagameng le go tsaya polokesego mo ditlhareng. Di Caracal di bontsho mmele o otlhe mme le tsona di setse di begilwe mebala e manontlhotlho.
Dijo
Ka go tsoma, Caracal e tsoma bosigo, mme gape e tla dirisa diura tsa mo maitsiboeng go bona ditswasetlhabelo. Ditiro tsa yona tsa mo motshegareng le tsona di a bonwa. segolobogolo mo go tsomeng ga dinonyane. Mo bogolong ba yona, Caracal e maatla e bile e bonako, mme gape le go dibolawa tsa yona tse dinnye jaaka Jerboas, Magotlo a motlhaba le mmu, Borašekokotwe jwa peba, Rock hyrax. E kgona go ka tlisa Reedbuck e kgolwane le Duiker. Katse e ya naga e na le bokgoni. E kgona, go tlhoma dimitara di le 4-5 mo moweng ka go dirisa maatla a matsogo a yona le bonno. E dira jaana gore e kgone go fofa e fithlele sebolawa sa yona se se leng mo mo moweng.
Maitsholo a yona
Go le gantsi Caracal e bonwa bosigo e rata go nna mo sephiring e le nosi Ke phologolo e e bogale. ka ntlha ya go nna le bothata jwa go tsoma ke balemirui. Ke ka lebaka le go leng bokete go e bona.
Mo di nnang teng
Katse e e fitlhelwa mo maemong a a omileng, le mo ditlhareng, sekweng le mo dithabeng tse di boitshegang, mo dikgaolong mo go itsege go tshela jaaka a a kwa godimo ka dimitara di le 3000.... Jaaka dikatse tse di fitlhelwang mo maemong a a omileng, a a kgwatata kgotsa mafelong a a farologaneng jaaka sekaka. Caracal e ka tshela lobaka lo loleele kwa ntle ga metsi, mo boemong jwa ona, go nna le tlhokego ya metsi ya metaboliki ya motswasetlhabelo ya yona.
Di fitlhelwa mo Aforika Borwa, le mafelo a a bulegileng o mo dikgweng gammogo le mo mebotong.
Dipalopalo tsa botlhokwa
Boima (sesadi): 11 kg
Boima (monna): bo ka nnang dikilogeramo tse 15
Boleele (sesadi): 109
Boleele (monna): 117
Popego: 117
Nomoro ya bašwa: 2 - 4 ka dinako tse dingwe 5
Tolamo: Carnivora
Lelapa: Felidae
Tsadiso
2 - 4 (5) ka dinako tse dingwe go belegwa go tsweng kgwedi ya Diphalane - Mopitlwe morago ga nako ya go dusa di ka dikgwedi di le 2.
Tlhaloso ya fa e gatileng gona
Fa go bapisiwa le tse di mmalwa, motlhala wa caracal o aname, ledikgato kwa pele ya bogare di tlhagelelang thata.


text: 12 Ka jalo, e re ka re na le basupi ba bantsintsi ba ba re dikologileng, a le rona re apoleng bokete bongwe le bongwe le boleo jo bo re raelang motlhofo,+ mme a re tabogeng lobelo lo re leng mo go lone re itshokile,+2 re ntse re lebile ka kelotlhoko kwa Moemeding yo Mogolo le Moitekanedisi wa tumelo ya rona, e bong Jesu.+ E re ka a ne a tlhomile mogopolo mo boitumelong* jo bo neng bo beilwe kwa pele ga gagwe, o ne a itshokela go swela mo koteng ya tlhokofatso* e bile ga a ka a tlhabiwa ke ditlhong, mme gone jaanong o ntse ka fa seatleng sa moja sa setulo sa bogosi sa Modimo.+3 Ka jalo, akanyang ka kelotlhoko ka ene yo o itshoketseng mafoko a a tlhabang a baleofi,+ a tota a neng a utlwisa bone botlhoko, gore lo se ka lwa lapa lo bo lo kgobega marapo.*+4 Fa lo ne lo lwantshana le boleo, ga lo ise lo ko lo lwe mo lo neng lo tloga lo swa.5 Mme lo lebetse gotlhelele kgakololo eno e lo neng lwa e newa jaaka bana: “Morwaaka, o se ka wa nyenyefatsa kotlhao ya ga Jehofa,* kgotsa wa kgobega marapo fa a go kgalemela;6 gonne Jehofa* o kgalemela ba a ba ratang, tota e bile, o otlhaya* mongwe le mongwe yo a mo amogelang gore e nne morwawe.”+7 Fa lo otlhaiwa* lo tlhoka go itshoka. Eno ke tsela e Modimo a tshwarang bana ba gagwe ka yone.+ Gonne ke morwa ofe yo rraagwe a sa mo otlhayeng?+8 Mme fa e le gore lona lotlhe ga lo a otlhaiwa ka kotlhao eno, ga lo bana ba gagwe tota mme lo bana ba mongwe o sele.9 Mo godimo ga moo, borraarona* ba ne ba tlhola ba re otlhaya, mme re ne re ba tlotla. A ga re a tshwanela go ikobela Rara le go feta, ene yo o kaelang botshelo jwa rona ka moya o o boitshepo?+10 Gonne ba ne ba re otlhaya ka nakwana go ya ka se ba neng ba bona se siame, mme Modimo ene o dira jalo gore re solegelwe molemo gore re tle re nne boitshepo jaaka ene a le boitshepo.+11 Ke boammaaruri gore ga go na ope yo o itumelang fa a otlhaiwa ka gonne kotlhao e botlhoko.* Le fa go ntse jalo, fa motho a ithuta go tswa mo go yone e mo tswela mosola mme morago ga moo, o tla kgona go dira dilo sentle e bile o tla tshela ka kagiso.12 Ka jalo, nonotshang diatla tse di bokoa le mangole a a kgwetlhang,+13 mme nnang lo tsamaya mo tseleng e e tlhamaletseng,+ gore se se tlhotsang se se ka sa lwala le go feta, go na le moo se fole.14 Lwelang go nna le kagiso le batho botlhe+ le go tshela botshelo jo bo boitshepo,*+ ka gonne kwantle ga jone ga go motho ope yo o tla bonang Morena.15 Nnang lo disitse ka kelotlhoko gore go se ka ga nna le motho ope yo o latlhegelwang ke bopelonomi jo bogolo* jwa Modimo, gore go se ka ga mela modi ope o o botlhole mme wa baka mathata o bo o leswafatsa batho ba le bantsi;+16 e bile nnang lo disitse gore go se ka ga nna le ope mo go lona yo o dirang boitsholo jo bo sa siamang jwa tlhakanelodikobo* kgotsa ope fela yo o nyatsang dilo tse di boitshepo, jaaka Esau, yo o neng a aba ditshwanelo tsa gagwe tsa go nna leitibolo gore a bone sejo se le sengwe fela.+17 Gonne lo a itse gore moragonyana fa a ne a batla go newa tshegofatso eo ga a ka a e newa; gonne le fa a ne a leka ka natla go fetola mogopolo wa ga rraagwe ka go lela,+ o ne a se ka a kgona.*18 Gonne ga lo a ka lwa atamela sengwe* se se ka amiwang+ le se se tlhoseditsweng ka molelo,+ le leru le lentsho le lefifi le lentshontsho le setsuatsue,+19 le modumo wa terompeta+ le lentswe le le tswang kwa legodimong.+ E rile batho ba utlwa lentswe leo, ba ne ba kopa gore go se ka ga tlhola go nna le sepe se sengwe se se buiwang le bone.+20 Gonne ba ne ba tshosiwa thata ke taelo eno e e reng: “Tota le fa phologolo e ama thaba, e tshwanetse go kgobotlediwa ka maje.”+21 Gape, se ba neng ba se bona se ne se boifisa thata mo e leng gore Moshe o ne a re: “Ke tshogile e bile ke a roroma.”+22 Le fa go ntse jalo, lo atametse Thaba ya Siona+ le motse wa Modimo yo o tshelang, e leng Jerusalema yo o kwa legodimong,+ le baengele ba le bantsintsi*23 ba ba phuthegileng,+ le phuthego ya maitibolo a a kwadisitsweng kwa magodimong, le Modimo Moatlhodi wa botlhe,+ le basiami ba ba tshelang go dumalana le moya o o boitshepo+ e bile ba dirilwe gore ba itekanele,+24 le Jesu motsereganyi+ wa kgolagano e ntšha+ le madi a a kgatšhitsweng mo go rona, a a botoka go na le a ga Abele.+25 Elang tlhoko gore lo se ka lwa gana go reetsa lentswe la yo o buang go tswa kwa magodimong. Mo nakong e e fetileng, batho ga ba a ka ba reetsa se Modimo a neng a se ba laetse, mme ba ne ba otlhaiwa. Ruri le rona re tla otlhaiwa fa re sa reetse lentswe la yo o buang go tswa kwa magodimong!+26 Ka nako eo lentswe la gagwe le ne la reketlisa lefatshe,+ mme jaanong o solofeditse jaana: “Ke sa ntse ke tla reketlisa lefatshe, mme gape ke tla reketlisa le legodimo.”+27 Jaanong mafoko a a reng “ke sa ntse ke tla,” a bontsha gore dilo tse di reketlisiwang tse di dirilweng di tla senngwa, gore dilo tse di sa reketlisiwang di sale.28 Ka jalo, e re ka re tla amogela Bogosi jo bo ka se kang jwa reketlisiwa, a re tsweleleng re amogela bopelonomi jo bogolo, jo bo tla re thusang go direla Modimo tirelo e e boitshepo ka tsela e a e amogelang re mmoifa e bile re mo tlotla.29 Gonne Modimo wa rona o tshwana le molelo o o lailang.+


text:
251E rile Amasia a simolola go busa, a bo a le dinyaga di le 25; a busa dinyaga di le 29 kwa Jerusalema; leina la ga mmaagwe e le Joatane wa Jerusalema. 2A dira tse di siameng mo matlhong a Morena, fela e seng ka pelo yotlhe. 3Mme e rile bogosi bo sena go mo tlhomamela a bolaya batlhanka ba gagwe ba ba bolaileng kgosi rraagwe.
4Fela a se ka a bolaya bomorwaa-bone, mme a dira jaaka go kwadilwe mo molaong mo lokwalong lwa ga Moše, fa Morena a laetseng teng a re: “A borra-bana ba se ka ba swela bana, le bana ba se ka ba swela borraabo; gonne mongwe le mongwe o tshwanetse go swela boleo jwa gagwe fela.”
5Amasia o kile a phutha ba Juta, a ba rulaganya ka fa dikgorong, ba okametswe ke balaodi ba dikete le balaodi ba makgolo, e bong Bajuta le Babenyamene botlhe; a ba bala go simolola ka ba ba dinyaga tse di 20 le bomogoloa-bone, a fitlhela ba ba tlhaotsweng ba le 300 000 ba ba ka bololang mephatong, ba tshotse marumo le dithebe. 6Le gona a rapa bagale ba le 100 000 kwa Iseraeleng ka ditalente di le 100 tsa selefera. 7Fela monna wa Modimo a tla kwa go ene a re: “Kgosi, a mephato ya Iseraele e se ka ya ya nao; gonne Morena ga a na le Baiseraele le e seng le Baeferaime botlhe. 8Mme o ye o le wesi, o itshupe o le thata mo tlhabanong. Go seng jalo Modimo o tla go diga fa pele ga mmaba. Gonne Modimo o na le thata go ka thusa le go ka diga.”
9Mme Amasia a botsa monna wa Modimo a re: “Ke direng ka ditalente di le 100 tse ke di neileng lesomo la Baiseraele?” Monna wa Modimo a re: “Morena o nonofile go go naya tse dintsi tse di fetang tseo.” 10Ke fa Amasia a ba tlhaola, e bong lesomo le le tsileng kwa go ene la Baeferaime gore ba boele kwa gae. Mme ba tukela Bajuta bogale thata, ba boela kwa gae ka bogale ba gaketse.
11Amasia a ba a nna pelokgale, a goga batlhabani ba gagwe, a ya kwa lebaleng la letswai, a bolaya ba Seire ba le 10 000. 12Bajuta ba tshwara ba le 10 000 ba bangwe gape ba sa phela, ba ba isa kwa godimo ga makgotlho a thaba, ba ba diga mo setlhoeng sa makgotlho, mme ba phanyega botlhe.
13Mme ba lesomo le Amasia a le busitseng gore ba se ka ba ya nae kwa tlhabanong, ba thukhutha mo metseng ya Juta go tloga kwa Samaria go fitlha kwa Bethorone, ba bolaya ba le 3 000 ba teng, ba thopa thopo e kgolo.
14Jaanong ya re Amasia a boa a sena go bolaya Baetomo, a tla le medimo ya ba Seire, a feta a e ipeela go nna medimo ya gagwe, a e obamela a e tshubela maswalo. 15Ke fa Morena a tukela Amasia bogale, a roma moporofeti kwa go ene go ya go mo raya a re: “O obamelelang medimo ya morafe e e se kang ya namolela morafe wa yona mo diatleng tsa gago?”
16Ya re a bua nae, Amasia a mo fetola a re: “O dirilwe ke mang mogakolodi wa kgosi? Didimala! Go seng jalo o tla itewa.” Ke fa moporofeti a didimala ka go re: “Ke lemoga gore Modimo o ikaeletse go go senya, ka o dirile jalo, mme o sa reetse kgakololo ya me.”
17Letsatsi le lengwe Amasia kgosi ya Juta a ikgakolola, a roma motho kwa go Joase morwa Joahase morwa Jehu kgosi ya Iseraele a re: “Tlaya, re thulane!” 18Mme Joase kgosi ya Iseraele a roma motho kwa go Amasia kgosi ya Juta, a re: “Mosu o o kwa Lebanone wa roma kwa mosetereng o o kwa Lebanone wa re: ‘Neela morwaake morwadio go nna mosadi.’ Mme diphologolo tsa naga tse di kwa Lebanone tsa feta tsa gataka mosu oo.
19Ka nnete o fentse Baetomo, ka moo o a ikgogomosa ka tlotlego. Jaanong he, nna kwa gae. Ke ka ntlha ya eng fa o re o itatlhela mo tatlhegong gore o we, wena le Bajuta nao?”
20Mme Amasia a se ka a utlwa; gonne go ne go tswa mo Modimong go mo neela mo diatleng tsa ga Joase, ka ba ineetse mo medimong ya Baetomo. 21Ke fa Joase kgosi ya Iseraele a bolola, mme ba thulana, ene le Amasia kgosi ya Juta kwa Betšhemeše wa Juta. 22Mme Bajuta ba fenngwa ke Baiseraele, ba tshaba, mongwe le mongwe a tshabela kwa gae. 23Mme Joase kgosi ya Iseraele a tshwara Amasia kgosi ya Juta morwa Joase morwa Ahasia kwa Betšhemeše, a mo isa kwa Jerusalema, a feta a thuba lobota lwa Jerusalema go tswa Kgorong ya Eferaime go fitlha Kgorong ya Sekhutlo boleele jwa mabogo a le 400. 24A ba a tsaya gouta yotlhe le selefera le dilo tsotlhe tse di fitlhelwang mo Ntlong ya Modimo mo tisong ya boora Obete-Etomo le mahumo a ntlo ya kgosi le batho ba peeletso, a ba a boela kwa Samaria.
25Ya re Joase morwa Joahase kgosi ya Iseraele a sena go swa Amasia morwa Joase kgosi ya Juta a sala a phela dinyaga di le 15. 26Ditirafalo tse dingwe tsa ga Amasia tsa pele le tsa morago kana di kwadilwe mo lokwalong lwa dikgosi tsa Juta le Iseraele. 27Go tloga sebakeng se Amasia a ikepileng mo Moreneng ka sona ba mo tsosetsa moferefere kwa Jerusalema. Ke fa a tshabela kwa Lagiše, mme ba roma batho, ba mo latelela kwa Lagiše, ba mmolaela teng.
28Ba mo tlisa ka dipitse, ba mo fitlha fa go borraagwe mo motseng wa ga Dafita.


text:
A madi ke modi wa dilo tsotlhe tse di bosula?
Karabo ya Baebele
Nnyaa. Baebele ga e re go nna le madi go phoso, e bile ga e re madi ke one a bakelang batho mathata otlhe a ba nang le one. Batho ba tlwaetse go re “madi ke modi wa dilo tsotlhe tse di bosula” mme gone seo ga se se Baebele e se buang. Baebele ya re “go rata madi ke modi wa masula mangwe le mangwe otlhe.” *—1 Timotheo 6:10, Baebele e e Boitshepo e dumalana le se Baebele ya Thanolo ya Lefatshe le Lesha e se buang.
Baebele ya reng ka madi?
Baebele ya re fa re dirisa madi sentle, a ka re tswela mosola e bile gape e ka nna “tshireletso” mo go rona. (Moreri 7:12) Gape Baebele e akgola batho ba ba abelang ba bangwe, seo se akaretsa batho ba ba fang ba bangwe madi fa ba a tlhoka.—Diane 11:25.
Mme gape, Baebele e re tlhagisa ka dikotsi tsa go dira gore madi e nne selo se se tlang pele mo matshelong a rona. Ya re: “A mokgwa wa lona wa botshelo e se ka ya nna wa go rata madi, lo ntse lo kgotsofetse ka dilo tsa jaanong.” (Bahebera 13:5) Se re se ithutang ke gore re tshwanetse go dirisa madi sentle mme re se ka ra lwela go huma. Re tshwanetse go kgotsofalela se re nang le sone jaaka dijo, diaparo le mo re nnang gone.—1 Timotheo 6:8.
Goreng Baebele e re tlhagisa ka go rata madi?
Batho ba ba pelotshetlha ga ba kitla ba bona botshelo jo bo sa khutleng. (Baefeso 5:5) Lengwe la mabaka ke ka gonne bopelotshetlha bo tshwana le kobamelo ya medingwana kgotsa kobamelo ya maaka. (Bakolosa 3:5) Lebaka le lengwe ke gore batho ba ba pelotshetlha ba feleletsa ba dira dilo tse Jehofa a sa di rateng e le gore ba bone se ba se batlang. Diane 28:20 ya re ba ba “potlakelang go nna le dikhumo ga [ba] na go nna [ba] se na molato.” Ba ka feleletsa ba dirile dilo tse di kgatlhanong le molao jaaka go utswa le go bolaya.
Le fa gone lorato lwa madi lo ka se ka lwa dira gore o dire dilo tse di maswe, lo na le ditlamorago tse di botlhoko. Baebele ya re “ba ba ikemiseditseng go huma ba wela mo thaelong le mo serung le mo dikeletsong tse dintsi tsa go tlhoka tlhaloganyo le tse di utlwisang botlhoko.”—1 Timotheo 6:9.
Kgakololo ya Baebele ka madi e ka re tswela mosola jang?
Fa madi a sa re tlhotlheletse go dira dilo tse di sa siameng, Modimo o tla re rata e bile o tla re ema nokeng. Mme Modimo o tshepisa botlhe ba ba lekang go mo itumedisa jaana: “Ruri ga ke na ke go tlogela ka gope le fa e le go go latlha ka gope.” (Bahebera 13:5, 6) Gape o re solofetsa gore, “Motho wa ditiro tse di ikanyegang o tla nna le masego a mantsi.”—Diane 28:20.
^ ser. 1 Lekwalo leno le ranotswe ka go re: “Lorato lwa madi ke modi wa mefuta yotlhe ya dilo tse di utlwisang botlhoko.”


text:
TSELA YA GO ITUMELA
Go Itshwarela
MOSADI MONGWE YO O BIDIWANG PATRICIA A RE: “Fa ke le monnye, kwa gae ba ne ba tlhola ba nkgoba ka mafoko e bile ba nkomanya. Ke ne ke sa tlwaela go itshwarela batho. Tota le fa ke godile, go ne go feta malatsi ke akantse ka phoso e ke e diretsweng e bile ke palelwa ke go robala.” Boammaaruri ke gore go galefa le go sa itshwarele ba bangwe ga go dire gore motho a itumele e bile ga go a siamela botsogo. Dipatlisiso di bontsha gore batho ba ba sa itshwareleng ba ka . . .
Letla go galefa go senya dikamano tsa bone le batho ba bangwe, seo se bo se dira gore ba itlhaole ba bo ba jewe ke bodutu
Kgopisega motlhofo, ba tlhobaela kgotsa ba nna le kgatelelo ya maikutlo
Nna ba akantse thata ka phoso e ba e diretsweng mo ba felelang ba sa itumelele botshelo
Ikutlwa e kete ga ba tshele ka melao ya Modimo
Tshwenyega thata le go nna mo kotsing ya go tsenwa ke malwetse, a a jaaka haebolate, bolwetse jwa pelo, ditlhabi tse di sa feleng, ramatiki kgotsa go opiwa ke tlhogo *
GO ITSHWARELA KE ENG? Go itshwarela go kaya go lebala phoso e mongwe a go e diretseng le go sa mo galefele, go sa mo ngalele le go sa akanye ka go ipusolosetsa. Ga go reye go mpampetsa phoso, go e nyenyefatsa le go e itlhokomolosa. Go na le moo, go itshwarela ke tshwetso ya motho e e tswang mo pelong e e bontshang gore o rata go agisana le motho yo mongwe le gore o batla go nna le botsala jo bo itumedisang le ene.
Gape go itshwarela go bontsha gore o akanyetsa ba bangwe. Motho yo o itshwarelang ba bangwe o a tlhaloganya gore rotlhe re dira diphoso kgotsa re a leofa, ka se re se buang le ka se re se dirang. (Baroma 3:23) Baebele e bua jaana malebana le kgang eo: “Tswelelang lo itshokelana e bile lo itshwarelana lo gololesegile fa mongwe a na le lebaka la go ngongorega ka yo mongwe.”—Bakolosa 3:13.
Ka jalo, go a bonala gore go itshwarela ba bangwe go bontsha gore o na le lorato, e leng “sebofo se se itekanetseng sa kutlwano.” (Bakolosa 3:14) Go ya ka website ya Mayo Clinic, go itshwarela ba bangwe go dira gore . . .
O itumelele botsala le batho ba bangwe le go ba tlhomogela pelo, go ba akanyetsa le go ba utlwela botlhoko fa ba go diretse phoso
O itekanele mo mogopolong le go nna le botsala jo bo siameng le Modimo
O se ka wa tlhobaela thata, wa tshwenyega le go sa dirisane le batho ba bangwe
O se ka wa nna le matshwao a a bontshang gore o na le kgatelelo ya maikutlo
IITSHWARELE. Lokwalodikgang lwa Disability & Rehabilitation lwa re “go ka nna thata” go lebala diphoso tse o di dirileng mme go dira jalo “go siametse botsogo,” jwa mmele le jwa tlhaloganyo. Ke eng se se ka go thusang gore o lebale diphoso tsa gago?
O se ka wa solofela gore ga o kitla o dira diphoso mme o amogele gore le wena o tla dira diphoso, fela jaaka mongwe le mongwe.—Moreri 7:20
Ithute mo diphosong tsa gago gore o se ka wa di boaboeletsa
O se ka wa iphelela pelo; makoa mangwe le mekgwa e e sa siamang e o nang le yone ga di ka ke tsa nyelela ka bonako.—Baefeso 4:23, 24
Itsalanye le batho ba ba go kgothatsang, ba ba lebang dilo sentle le ba ba akanyetsang mme ba sa go lomeletse.—Diane 13:20
Fa o utlwisitse mongwe botlhoko, amogela phoso ya gago mme o kope maitshwarelo ka bonako. Fa o agisana le ba bangwe, o tla nna o itumetse.—Mathaio 5:23, 24
MELAOMETHEO YA BAEBELE E A THUSA!
Fa Patricia yo go builweng ka ene kwa tshimologong a sena go ithuta Baebele, o ne a ithuta go itshwarela. O ne a kwala jaana: “Ga ke tlhole ke na le bogale jo bo neng bo tsenya botshelo jwa me mo kotsing. Ga ke tlhole ke boga e bile ga ke bogise batho ba bangwe. Melaometheo ya Baebele e tlhomamisa gore Modimo o a re rata e bile o re ratela dilo tse di siameng.”
Monna mongwe yo o bidiwang Ron a re: “Ke ne ke sa kgone go laola se batho ba bangwe ba se akanyang le se ba se buang. Mme ke ne ke kgona go laola se ke se dirang le se ke se akanyang. Fa e le gore ke ne ke batla go agisana le ba bangwe, ke ne ke tshwanetse go ba itshwarela. Ke ne nka se kgone go nna le kagiso le go tshwara sekgopi ka nako e le nngwe. Jaanong ke na le segakolodi se se siameng.”
^ ser. 8 Tshedimosetso eno e tswa mo: Website ya Mayo Clinic le ya Johns Hopkins Medicine le lokwalodikgang lwa Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology.


text:
Dikgato Tse Di Isan
DIKGATO TSE DI ISAN
LEHOKO YA PELE
Bagaecño taleco e e tletseñ choarò e e reñ “Tlañ go nna”, utlwiwa ke tsèbè dile dintsi, picò euò ea Mmoloki eo o kutwèlo-botlhoko, eo pelo eo gagwè e tlhologelecweñ botlhe ba ba timelecweñ ke Modimo, e batla karabò mo go ba bantsi, me ba botse pocò e, Re ka itse yañ tsela? DDI iii.1
Leina la kwalò ye le bolèla sentlè tirò ea, yòena. Le shupa go Yesu ha ele ène hèla eo o ka naeañ mòea se o se tlhokañ, me a shupetsa eo o nyorilweñ Mocwedi oa Botshèlò. E goga eo o ntseñ yalo ka dikgatò mo tseleñ ea Bokeresete, go hitlha aba a inèèla, a ikanya gotlhe, mo Tsalen ea Baleohi. Thutò e e mo lokwaloñ lo e lerile kgomoc le cholohelo mo meoeñ e mentsi e e ne e huduegile, ke rapèla gore lo tla nna thusò le kgomocò e kgolo mo go lona. DDI iii.2
John Dinku


text:
TSOGANG! January 2013 | Go Ruta Bana Botho mo Lefatsheng Le le Sa Akanyetseng
Kafa o ka tilang ka teng diphoso tse tharo tse di tlwaelegileng tse batsadi bangwe ba di dirang.
Ditiragalo Tsa Lefatshe
Itse ka ditiragalo tsa bosheng le dintlha tse di kgatlhang go tswa mo lefatsheng lotlhe.
GO THUSA LELAPA
Tsela ya go Buisana le Ngwana wa Dingwaga Tsa Bolesome
A o betwa ke pelo fa o bua le mosha wa gago? Ke dilo dife tse di dirang gore e nne kgwetlho?
POTSOLOTSO
Moithuti wa Saense ya Ditshedi o Tlhalosa Tumelo ya Gagwe
Utlwa gore o ile a sekaseka dintlha dife tsa saense le gore ke eng fa a dumela mo Lefokong la Modimo.
SETLHOGO SA KA FA NTLE
Go Ruta Bana Botho mo Lefatsheng Le le Sa Akanyetseng
Sekaseka dilo tse tharo tse o ka thusang bana ba gago mo go tsone go tila go ikakanyetsa ba le bosi.
BATHO LE DINAGA
Go Etela Cameroon
Ithute ka meetlo le batho ba naga eno ya Afrika.
SE BAEBELE E SE RUTANG
Paradaise
A e kwa legodimong kgotsa ke lefelo la mmatota mo lefatsheng? Ke mang yo o ka nnang teng?
A GO TLHAMILWE?
Mokgwa wa go Bona Tsela wa Nonyane ya Bar-Tailed Godwit
Utlwa ka loeto lo lo gakgamatsang thata lwa nonyane eno lwa malatsi a le robedi.
Tse Dingwe
Nka Dira Jang fa ke Tshwenngwa ka Tsa Tlhakanelodikobo?
Ithute gore go tshwenngwa ka tsa tlhakanelodikobo ke eng le gore o ka dira eng fa o tshwenngwa.
Solomone o Dira Dilo ka Botlhale
Batla dilo tse di tlhaelang mo setshwantshong seno, tshwaraganya dikhutlo o bo o se tsenye mebala.


text:
141Lefoko la Morena le le tsileng kwa go Jeremia ka ntlha ya komelelo e kgolo la re:
2“Juta o a hutsafala, ba bolawa
ke lenyora mo metseng ya gagwe,
ba ntse fa fatshe ka bohutsana;
selelo sa Jerusalema
se a tlhatloga.
3Batlotlegi ba bone ba roma
badiredi ba bone kwa metsing;
ba fitlha kwa didibeng,
ba sa bone metsi.
Ba boa ka dinkgo tsa bone
tse di se nang sepe,
ba swabile,
ba tlhajwa ke ditlhong,
ba ikhurumeditse ditlhogo.
4E re ka masimo a senyegile
ka ntlha ya pula e e sa nang
mo lefatsheng,
balemi ba swabile,
ba ikhurumeditse ditlhogo.
5Ee, le tshephe mo nageng
e tlogela ngwana,
e sena go tsala;
gonne ga go na bojang.
6Diesele tsa nageng di eme
mo dithabaneng tse di iphotlhereng,
di hupa mowa jaaka diphokojwe,
di bokaletse matlho,
gonne ga go na mafulo.
7‘Morena, le fa melato ya rona
e supa ka ga rona,
thusa, o dire jalo
ka ntlha ya leina la gago;
ee, boikepo jwa rona bo bogolo,
re go leofetse.
8Wena tsholofelo ya Iseraele,
wena mothusi wa gagwe
mo sebakeng sa tlalelo,
ke ka ntlha ya eng,
fa o tshwana le moeng fela
mo lefatsheng,
le moeti yo o lalang fela,
a ba a feta?
9Ke ka ntlhaang, fa o tshwana
le monna yo o feletsweng
ke maano,
fa o tshwana le seganka
se se sa itseng go thusa?
Kana ò na le rona, Morena!
Re biditswe ka leina la gago.
Se re tlogele!’ ”
Jes. 43:7
10Morena o bua jaana ka ga morafe o a re: “Ba ratile go kgarakgatshega jalo, ba sa thibele maoto a bone; ka moo ga ba a ka ba kgatlha Morena. Jaanong o tla gakologelwa melato ya bone, a ba beletsa maleo a bone.”
11Mme Morena a nthaya a re: “Se rapelele morafe o, go fiwa tse di molemo.
11:14
12Le fa ba ka itima dijo, ga nka ke ka utlwa mekokotlelo ya bone; le fa ba ka tlisa setlhabelo se se fisiwang le tshupelo ya dijo, ga nka ke ka ba itumelela; mme ke tla ba feleletsa ka tšhaka le ka tlala le ka leroborobo.”
Jes. 58:3
Jer. 6:20
13Ka araba ka re: “Ao! Morena Modimo, bona, baporofeti ba bone ba ba raya ba re: ‘Ga lo kitla lo bona tšhaka le e seng tlala, gonne ke tla lo naya kagiso e e tlhomameng mo felong fano.’ ”
14Mme Morena a nthaya a re: “Tse baporofeti ba di rerang mo leineng la me ke maaka fela. Ga ke a ba roma le e seng go ba laela sepe le e seng go bua nabo. Ba lo rerela dipono tsa maaka le boitseanape jwa boithamako le tsietso ya dipelo tsa bone.”
27:14,15
29:8,9
15Bakeng leo Morena o bua jaana a re: “Baporofeti ba ba rerang mo leineng la me, le fa ke sa ba roma, ba ba buang ba re: ‘Tšhaka le tlala ga di na go tsena mo lefatsheng le’ – baporofeti bao ba tla nyelela ka tšhaka le ka tlala.
16Mme morafe o ba o rerelang o tla latlhelwa mo mebileng ya Jerusalema o bolailwe ke tlala le tšhaka, go se na ope yo o ba fitlhang, bone basadi ba bone le bomorwaa-bone le bomorwadia-bone. Ke tla goromeletsa bokgopo jwa bone jalo mo go bone.
17Jaanong o ba bolelele lefoko le o re:
“ ‘Matlho a me a ela dikeledi
bosigo le motshegare,
ga a na go khutla!
Gonne lekgarebe,
morwadia morafe wa me
o kgobegile ka tatlhego e kgolo,
a tswa ntho e e sa foleng.
18Fa ke tswela kwa nageng,
ke fitlhela ba ba phololeditsweng
ka tšhaka;
fa ke tsena mo motseng,
ke bona matlhoko a tlala.
Ee, moporofeti le moperesiti
le bone ba kgarakgatshega
mo lefatsheng,
ba sa tlhole ba itse sepe.’ ”
19A ò latlhetse Juta ruri? Gongwe
a Sione o tenne Mowa wa gago?
Ke ka ntlhaang,
fa ò re otlile
mo go se nang kalafo?
Re ne re lebeletse kagiso,
mme ga go na sepe
se se molemo;
le sebaka sa kalafo,
mme re fitlhela letshogo fela.
20Morena, re ipona boikepo
jwa rona le molato wa borraetsho;
ee, re go leofetse.
21A ko ò se ka wa re nyatsa
ka ntlha ya leina la gago!
Se tlotlolole sedulo sa bogosi
sa kgalalelo ya gago!
Gopola kgolagano e ò e dirileng
le rona;
ò se ka wa e senya.
22A go na le medimo ya baheitane
e e nesang pula?
Gongwe a legodimo
le ka nesa pula ka bolone?
A ga se wena Morena,
Modimo wa rona?
Re lebeletse wena,
gonne ò dira dilo
tse tsotlhe tse.


text:
BOTLHALE JWA BOGOLOGOLO JO BO MOSOLA LE GOMPIENO
Itshwarele o Gololesegile
MOLAOMOTHEO WA BAEBELE: “Tswelelang . . . lo itshwarelana lo gololesegile fa mongwe a na le lebaka la go ngongorega ka yo mongwe. Le eleng jaaka Jehofa a ne a lo itshwarela a gololesegile, jalo le lona dirang jalo.”—Bakolosa 3:13.
Go kayang? Baebele e tshwantsha boleo le sekoloto; go itshwarela le go phimola sekoloto. (Luke 11:4) Buka nngwe ya re mo Baebeleng, lefoko la Segerika le le ranotsweng e le “itshwarele” le kaya “go lebala ka sekoloto o sa pateletse gore se duelwe.” Mme fa re itshwarela mongwe yo o re kgopisitseng, ga re lebelele gore motho yoo a re duele. Go ikemisetsa go itshwarela ga go reye gore re amogela mekgwa e e sa siamang kgotsa re fokotsa botlhoko jo re bo baketsweng. Go na le moo, re a bo re tlhopha go se boloke sekgopi, le fa re na le lebaka le le utlwalang la go “ngongorega.”
A go botlhokwa? E re ka re sa itekanela, rotlhe re a leofa. (Baroma 3:23) Ka jalo, go tla bo go le botlhale gore re itshwarele batho ba bangwe ka gonne nako nngwe le rona re tla tlhoka go itshwarelwa. Mo godimo ga moo, fa re itshwarela ba bangwe, le rona go re solegela molemo. Jang?
Fa re galefa e bile re boloka sekgopi—re sa itshwarele—re ikutlwisa botlhoko. Maikutlo ao a a sa siamang a ka dira gore re se ka ra itumela e bile a ka tlhakatlhakanya botshelo jwa rona. Gape go ka tsenya botsogo jwa rona mo kotsing. Mo pegong nngwe ya Journal of the American College of Cardiology, Dr. Yoichi Chida le Porofesa ya Thutotlhaloganyo e bong Andrew Steptoe ba ne ba swetsa jaana: “Dipatlisiso tsa bosheng di bontsha kamano e e kotsi fa gare ga go galefa le go sa nne botsalano le CHD [coronary heart disease] [bolwetse jwa ditshika tsa pelo].”
Ka fa letlhakoreng le lengwe, akanya ka botlhokwa jwa go itshwarela. Fa re itshwarela ba bangwe re gololesegile, re dira gore go tswelele go na le kutlwano le kagiso, e bile go dira jalo go sireletsa botsala. Sa botlhokwa le go feta, re bontsha gore re etsa Modimo, yo o itshwarelang baleofi ba ba ikwatlhayang e bile a batla gore le rona re dire jalo.—Mareko 11:25; Baefeso 4:32; 5:1.


text:
BAEBELE YA RENG?
Tiro
Le fa Baebele e le buka ya bogologolo, melaometheo ya yone ga e felelwe ke nako. Se e se buang ka tiro se botlhokwa gompieno jaaka fa e ne e kwalwa.
O tshwanetse go leba tiro jang?
SE BANGWE BA SE BUANG
Gore o atlege o tshwanetse go dira ka botswapelo. Seo se dirile gore bangwe ba tsene ka tlhogo mo tirong mme ba tlhokomologe lelapa le botsogo jwa bone.
SE BAEBELE E SE BUANG
Baebele ya re re tshwanetse go leba tiro sentle. E re kgothaletsa go dira ka natla e bile e kgala botshwakga. (Diane 6:6-11; 13:4) Le fa go ntse jalo, ga e kgothaletse batho go berekela ruri. Go na le moo, e re kgothaletsa go nna le nako ya go tlhaba kgobe ka mmutlwa. Moreri 4:6 ya re: “Boikhutso jo bo tletseng seatla bo botoka go na le tiro ya bonatla e e tletseng seatla gabedi le go kgaratlhela phefo.” Ka jalo, ga re a tshwanela go berekela ruri re bo re tlhokomologa ba malapa le botsogo jwa rona. Ga re a tshwanela go itapisa ka tiro!
“Ka ga motho ga go na sepe se se botoka fa e se gore a je mme eleruri a nwe le go dira gore moya wa gagwe o bone molemo ka ntlha ya tiro ya gagwe ya bonatla.”—Moreri 2:24.
A go botlhokwa gore o dira tiro efe?
SE BANGWE BA SE BUANG
Fa tiro e duela madi a mantsi, e siame. Kgopolo eno le serai sa go dira madi ka bonako di dirile gore batho bangwe ba tsene mo dikgwebong tse di sa siamang kgotsa ba dire tiro e e seng ka fa molaong.
Bangwe ga ba batle go dira ditiro tse ba sa di rateng. Fa ba dira tiro e ba sa e rateng kgotsa e sa dire gore ba nne ba le matlhagatlhaga, ba re e a lapisa. Seo se dira gore ba se ka ba leba tiro sentle le gore ba se ka ba ntsha ga tshwene. Ba ka nna ba gana ditiro tse dingwe ka gonne ba akanya gore di tla ba diga seriti.
SE BAEBELE E SE BUANG
Baebele e kgala ditiro tsotlhe tsa bonweenwee kgotsa tse di ka utlwisang batho ba bangwe botlhoko. (Lefitiko 19:11, 13; Baroma 13:10) Tiro e e molemo e solegela ba bangwe molemo e bile e thusa modiri go ‘nna le segakolodi se se siameng.’—1 Petere 3:16.
Gape Baebele e ruta gore tiro e dira gore motho a kgotsofale a bo a kgone go itlamela le go tlamela ba lelapa la gagwe. Le fa go se phoso go dira ka natla, tiro ga e a tshwanela go nna selo sa botlhokwa thata mo botshelong jwa gago.
Ke boammaaruri gore go tlhatloga ga ditlhwatlhwa go ka dira gore re tshwenyege ka gore re tla duelela ditshenyegelo tsa rona jang mme Baebele e re kgothaletsa go nna tekatekano. Ya re: “E re ka re na le dijo le se re ipipang ka sone, re tla kgotsofalela dilo tseno.” (1 Timotheo 6:8) Mafoko ano ga a reye gore re tshwanetse go tshela botshelo jwa boitlami. Mo godimo ga moo, ga re a tshwanela go batla dithoto tse dintsi le dilo tse re ka se kgoneng go di duelela.—Luke 12:15.
SEO SE KAYANG MO GO WENA?
Dira ka natla o bo o rate tiro ya gago. Le fa tiro e o e dirang e le ya maemo a a kwa tlase kgotsa e se e o neng o batla go e dira, leka go oketsa bokgoni jwa gago mo go yone. Fa o dira ka natla, o fitlhelela go le gontsi e bile fa o tokafatsa bokgoni jwa gago o itumelela tiro le go feta.
Nna tekatekano. Gangwe le gape ikhutse o bo o itapolose. Seno ke sengwe se o ka se itumelelang fa o sena go dira ka natla. Gape, fa o kgona go itlamela ka dilo tse o di tlhokang, o ikutlwa o le motho wa botlhokwa e bile o tlotlwa ke batho ba bangwe—go akaretsa ba lelapa la gago.—2 Bathesalonika 3:12.
“Jalo lo se ka le ka motlha lwa tlhobaela mme lwa re, ‘Re tla ja eng?’ kgotsa, ‘Re tla nwa eng?’ kgotsa, ‘Re tla apara eng?’ . . . Rraalona wa selegodimo o a itse gore lo tlhoka dilo tseno tsotlhe.”—Mathaio 6:31, 32.


text:
11Go ne go le monna mo lefatsheng la Use, leina la gagwe e le Jobe. Monna yoo o ne a siame, a se na molato, a boifa Modimo, a tshaba bosula.
22:21
36:28
Jer. 25:20
Dilelo 4:21
Hes. 14:14,20
2O ne a belegetswe bana ba basimane ba supa le basetsana ba le bararo. 3O ne a ruile difutshane di le 7 000 le dikammele di le 3 000 le dipholo tse di gogang di le 1 000 le diesele tse dinamagadi di le 500; le batlhanka ba bantsintsi. Monna yoo o ne a le mogolo go feta botlhe ba ba agileng ntlheng ya botlhabatsatsi.
4Bomorwawe ba ne ba tle ba direlane meletlo mongwe le mongwe mo lapeng la gagwe ka letsatsi la gagwe; le gona ba rome, ba laletse bokgaitsadia-bone ba bararo gore ba je, ba nwe nabo. 5Jaanong e ne e tle e re fa malatsi a meletlo a sena go feta, a rome, a ba bitse, a ba itshepise; a phakele mo mosong, a direle mongwe le mongwe wa bone setlhabelo sa phiso. Gonne Jobe o ne a gopola gore motlhamongwe bomorwaake ba leofile, ba itatola Modimo mo dipelong tsa bone. Jobe o ne a dira jalo ka metlha yotlhe.
6Jaanong ya re ka letsatsi le lengwe bomorwa Modimo ba tla ba ema fa pele ga Morena, Satane le ene a tla a le mo gare ga bone.
1 Dikg. 22:19-22
1 Ditiraf. 21:1
Sag. 3:1
7Ke fa Morena a botsa Satane a re: “O tswa kae?” Satane a araba Morena a re: “Ke tswa go kgarakgatshega mo lefatsheng, ka itsamaela mo go lone.”
8Morena a ba a botsa Satane a re: “Jobe motlhanka wa me, a ò etse tlhoko? Gonne ga go na monna ope yo o tshwanang nae mo lefatsheng. O siame, ga a na molato, o boifa Modimo, o tshaba bosula.”
9Mme Satane a fetola Morena a re: “A Jobe o boifa Modimo lefela?
10A ga ke re, wena o mo sireleditse sentle, ene le lapa la gagwe le tsotlhe tse o nang natso mo ntlheng tsotlhe? Ditiro tsa diatla tsa gagwe o di tshegofaditse, diruiwa tsa gagwe tsa ata mo lefatsheng. 11Fela a ko o otlolole letsogo, o ame tsotlhe tse a nang natso. Foo ruri o tla go itatola a lebaganye nao.”
12Ke fa Morena a raya Satane a re: “Go siame, tsotlhe tse a nang natso di mo diatleng tsa gago. Fela ene ka esi o se ka wa mo ntshetsa letsogo.” Satane a ba a tloga fa pele ga Morena.
13Jaanong ya re letsatsi le lengwe bomorwawe le bomorwadie ba a ja, ba nwa weine mo lapeng la mogoloa-bone, 14ga tla morongwi kwa go Jobe a re: “Dipholo di ne di lema, diesele tse dinamagadi di ne di fula di bapile natso; 15ke fa ba Seba ba di tlhasela, ba di thopa, ba bolaya batlhanka ka bogale jwa tšhaka. Ke nna ke le nosi fela ke falotseng gore ke go itsise jalo.”
25:3
16Ya re ene a sa ntse a bua, ga ba ga tla yo mongwe a re: “Molelo wa Modimo o wele kwa legodimong, wa fisa dinku le batlhanka, wa di nyeletsa. Ke nna ke le nosi fela ke falotseng gore ke go itsise jalo.”
17Ya re ene a sa ntse a bua, ga ba ga tla yo mongwe a re: “Bakalatea ba tlile e le ditlhopha di le tharo tsa batlhabani, ba tlhasela dikammele, ba di thopa, ba bolaya batlhanka ka bogale jwa tšhaka. Ke nna ke le nosi fela ke falotseng gore ke go itsise jalo.”
18Ya re ene a sa ntse a bua, ga ba ga tla yo mongwe gape a re: “Bomorwao le bomorwadio ba ne ba a ja, ba nwa weine mo ntlong ya mogoloa-bone, 19ke fa go tla ledimo le legolo le tswa kwa sekakeng, le itaya dikhutlo tse nne tsa ntlo; ya wela bana bao, ba be ba a swa. Ke nna ke le nosi fela ke falotseng gore ke go itsise jalo.”
20Ya ba gona Jobe a nanogang, a ikgagola diaparo, a ipeola tlhogo, a ba a wela fa fatshe, a rapela a khubame 21a re: “Ke dule mo mmeleng wa ga mme ke sa ikatega; ke tla be ke boela teng ke sa ikatega. Morena o ne a nneile, Morena o bile o tsere. A leina la Morena le bakwe!”
1 Tim. 6:7
22Mo go tsotlhe tseo Jobe a se ka a leofela Modimo le e seng go dira sepe se se bosula.


text:
Go na le mefuta e le mentsi ya ditumelo mo gare le fa e le mo bathong ba ditlhopha tse di farologaneng tsa San, mme gape go na le tse di tshwerweng mo go tshwanang, le fa gare ga dikgaolo tse di kgaoganeng. Kwa morago ga ngwagakgolo wa bo 19, monna wa Xam, (wa San wa kwa Kapa Bokone) le o mongwe go tswa kwa Lesotho ba tlhalositse tumelo ya bona mo go kaiwang e le /Kaggen kgotsa Cagn.
Kaggen e ne e le kopantsha ya ramathaithai le mmopi – o o maatla le ka dinako dingwe pelontle, mme ba ka kgona go nna letshwenyo, bopelomaswe le go dira dilo tsa boeleele. O ne a akanngwa e le ena a tlhodileng phofu, phologolo e e tlhagang thata ditshwantshong tse di takilweng mo matlapeng mo Aforika Borwa.
Batho ba San ba kwa Kgalagadi ba le motho o o tshwanang le ramathaithai wa mo kanelong ya ditso tsa bona. Ju'hoasi o tlhalositse modimo o o kwa tlase le o o kwa godimo, o o fetileng o tsamaelana le botshelo le letsatsi le le tlhabang, wa bofelo ka loso le bophirima. Tumelo e e neng e bonala gongwe le le gongwe e neng e tshwerwe e ne e le gore, fa lefatshe le ne le tlhodiwa la ntlha, diphologolo di ne di sa farologana le batho ba ntlha.
Batho ba ba ne ba ise ba ba amogele setso le mekgwa. Fela morago ga go tlhola la bobedi e ne e le batho le diphologolo tse di kgaoganeng, mme batho ba ithutile go ikobela melawana ya loago. Ditlhamane tse di rileng le dinoolwane, gongwe ya bogologolo tota, le tsona di boletswe ka bophara.
Ditumelo ka ga loso ga di tshwane. Ka ngwagakgolo wa bo19, ene monna wa Xam o ne a tlhalosa gore ka nako ya loso lwa motho pelo e ne e ya kwa loaping, moo e ne e nnang naledi. Mo gare ga batho ba San le bona, ba kgalagadi ba sešeng jaana, naledi thunyi e amanngwa le motho yo o tlhokafetseng.
Batho ba bangwe ba San ba kwa borwa (ba ba tlisang pula) kgotsa bobe (komelelo) nako kwa botsalong, mme e tsoga gape ka loso. Go nesa pula e ne e le karolo e e botlhokwa ya tumelo ya bodumedi ba batho ba San ba borwa le meetlo. Xam ya kwa Kapa Bokone (eo puo le tshwaragano ya setso e sa tlholeng e le teng) e tlhalosa 'baitseanape ba pula', gammogo le 'motshameko wa baitseanape' le 'baitseanape ba bolwetse’ (dingaka). Ditumelo tsa sedumedi tse di itsegeng go tswa mo ditlhopheng tse di farologaneng tsa batho ba San ga jaana di botlhokwa go tlhaloganya botaki ba letlapa ba Borwa jwa Aforika.
Translated by Lawrence Ndou


text:
Banna ba le barataro le monna yo o tshwereng lonaka lwa enke (1-11)
Katlholo e simolola mo lefelong le le boitshepo (6)
9 Go tswa foo, o ne a goela kwa go nna ka lentswe le le kwa godimo, a re: “Bitsang ba ba tla tlisang katlholo mo motseng, mongwe le mongwe a tshotse sebetsa sa gagwe ka seatla gore a senye!”2 Ke ne ka bona banna ba le barataro ba tswa ntlheng ya kgoro e e kwa godimo+ e e lebileng kwa bokone, mongwe le mongwe a tshotse sebetsa sa gagwe se a thubaganyang ka sone; mme mo gare ga bone go ne go na le monna yo mongwe a apere letsela le le boleta, a bofeletse lonaka lwa enke ya mokwaledi* mo lothekeng lwa gagwe, mme ba ne ba tsena ba bo ba ema fa thoko ga sebeso sa kopore.+3 Foo kgalalelo ya Modimo wa Iseraele+ e ne ya tloga fa e neng e le gone fa godimo ga ditšheruba e bo e ya kwa kgorong ya tempele,+ mme o ne a simolola go tlhaeletsa monna yo o neng a apere letsela le le boleta, yo o neng a bofeletse lonaka lwa enke ya mokwaledi mo lothekeng lwa gagwe.4 Jehofa o ne a mo raya a re: “Ralala motse, ralala Jerusalema, mme o beye letshwao mo diphatleng tsa batho ba ba bogisiwang le ba ba hutsafadiwang+ ke dilo tsotlhe tse di makgapha tse di dirwang mo motseng.”+5 Mme o ne a raya ba bangwe ke reeditse a re: “Ralalang motse lo mo setse morago mme lo kgemethe. Lo se ka lwa ba utlwela botlhoko, e bile lo se ka lwa ba tlhomogela pelo gotlhelele.+6 Lo bolaye monnamogolo, lekawana, kgarebane, ngwana yo monnye le basadi, botlhe fela.+ Mme lo se ka lwa atamela motho ope yo o nang le letshwao.+ Lo simolole mo lefelong la me le le boitshepo.”+ Ka jalo, ba ne ba simolola ka bagolwane ba ba neng ba le fa pele ga ntlo.+7 Foo o ne a ba raya a re: “Leswafatsang ntlo lo bo lo tlatse malwapa ka batho ba ba bolailweng.+ Tsamayang!” Ka jalo, ba ne ba tsamaya mme ba kgemetha batho mo motseng.8 Fa ba ntse ba ba kgemetha, ba ne ba tlogela nna fela, mme ke ne ka khubama ke bo ke inama mme ka goa ka re: “Ijoo, Morena Molaodimogolo Jehofa! A o tlile go senya batho botlhe ba ba setseng ba Iseraele fa o tshololela bogale jwa gago mo Jerusalema?”+9 Ka jalo, o ne a nthaya a re: “Molato wa batho ba Iseraele le Juda o mogolo fela thata.+ Lefatshe leno le tletse madi+ a batho ba ba bolailweng, e bile motse o tletse bonweenwee.+ Gonne ba re, ‘Jehofa o dule mo lefatsheng leno, e bile Jehofa ga a re bone.’+10 Mme nna, ga nkitla ke ba utlwela botlhoko; e bile ga nkitla ke ba tlhomogela pelo.+ Ke tla ba tlisetsa ditlamorago tsa ditsela tsa bone.”11 Go tswa foo, ke ne ka bona monna yo o neng a apere letsela le le boleta, yo o neng a bofeletse lonaka lwa enke mo lothekeng lwa gagwe, a re: “Ke dirile fela jaaka o ntaetse.”


text:
Tshupô ya Phiri e e Dikôlô
Phiri e e dikôlô (Crocuta crocuta) ke phiri e kgolo go gaisa mo lolapeng lwa diphiri. Di lebega jaaka dintša tsa mmele o o bopegileng ka bogolo, gantsi ka boleele jwa 120 cm goya go 180 cm le bokete jwa 60 kg goya go 80 kg. Diphiri tse di dikôlô di na le boboa jo bo bosweu jo bo tswapogileng goya go serolwana se se setlha, jwa bosetlha jo bo leswe, ka dikôlôkôlô tse di sa lekaneng tsa mmala o o borokwa jo bo fifetseng kgotsa didibô tse di nang le go tswapoga le dingwaga. Moetse o mokhutswane wa moriri o emelela ka go tsepama mo mokwatleng wa yona.
Ditsebe tsa phiri e e dikôlô di kgolokwe mme ga di motsu jaaka ditsebe tsa phiri e e borokwa, mme maoto a tsona a kwa pele a matelele go feta a kwa morago, mme seno se dira gore magetla a yona a nne kwa godimo go feta dirope tsa yona. Di bitswa gape diphiri tse di tshegang, ka ntlha ya medumo ya tsona ya setshêgô le go keketega, e gantsi di e dirang fa di tenegile kgotsa di tlhasela diphologolo.
Ditshegadi tsa diphiri tse di dikôlô di na le seêlô sa testosterone se se fetang sa ditona gararo, ka jalo di feta ditona ka bogolo jwa 10%, di dikgoka go fetisa mme ke bokomang-kanna ba morafe. Di na le tatelano ya maêmô ya morafe e e matswakabele thata mme ngwana wa tshegadi o tsaya marapo a morafe fa tshegadi-tshimolodi e swa. Gatwe go na le mabaka a a sa tlwaelegang mo tona e etelelang morafe pele.
Ditshegadi tse di kwa tlase ka seêmô di ka ikgaoganya le setlhopha goya go ipopela morafe wa tsona. Go thibela tsadisano-gare, bontsi jwa barwa ba hudugela kwa merafeng e mengwe. Botsalano le ditona tse dingwe bo botlhokwa thata go feta bogolo jwa tona, ka jalo di tlhoka go dira botsalano jo boša fa di hudugela kwa morafeng o mongwe.
Go thata go supa ditshegadi gotswa mo ditoneng, ka ge dirwe tsa bong tsa ditshegadi di tshwana le sebopego sa tsa ditona. Diphiri tse di dikôlô tsa tshegadi di na le seka-setlôbô le clitoris e e tsepaletseng, e e tshwanang le bonna jwa tona.
Popego e e sa tlwaelegang ya clitoris ya tshegadi e thatafatsa tsadisano, ka ge karolwana eno e nna mebitlwa fa e tsepaletse. Ditona ka jalo di tshwanetse go retibatsa maikutlo le go nepa ka motsi wa tsadisano, mme seno e katswa ele lengwe la mabaka a gore ditona tse di bonolo di nne le katlego e kgolo mo go tsadisaneng le ditshegadi.
Diphiri tse di dikôlô di siamela tsadisano go simolola fa di le dingwaga di ka nna tharo, mme tsadisano e direga ngwaga otlhe. Gantsi go tsalwa ngwana ale esi goya go le ba le bane morago ga paka ya go dusa e e ka nnang malatsi ale 110. Bana ba belegwa ka seka-bonna, mme seno se bake goswa ga 60% ya bana ka ntlha ya go hupelwa fa ba tswa. Kanala ya tsadiso e nnye gantsi e bokotsi jo bo bolayang, segolo thata go ditshegadi tse di belegang lantlha.
Ditshegadi di batlana le mongôbô wa pelegelo pele di belega mme bana ba rwalelwa kwa mongôbông wa morafe dibeke di ka nna pedi morago ga go tsalwa. Bana ba tsalwa ka matlho a a bulegileng, mme ba anya go fitlha ba le bogolo jwa dikgwedi di le 12 goya go 18. Ba tlile go simolola go ja nama e e bolaetsweng gaufi le mongôbô go simolola fa di le bogolo jwa dikgwedi di le tlhano. Gantsi di tlogelwa kwa mongôbông le motlhokomedi fa mmaatsona a ile go tsoma.
Mokgwa wa Polaô le Phepô
Batho ba kile ba akanya gore diphiri tse di dikôlô ke diselasedi tsa magatlapa, fela kwa dinageng tse di rileng tsa Botlhaba kwa Afrika go dumelwa fa di ruiwa le go pagangwa le baloi ka ntlha ya botsipa jwa tsona jwa go tsoma le tlhagô ya tsona ya go dira bosigo.
Goya ka dipatlisiso tsa ga Gus Mills, go fitlheletswe gore diphiri tse di dikôlô di tsoma go feta go selasela kwa dikgaolong tse dingwe, mme ditlhopha di tabogisa setsongwa sekgala sa di-kilometre pele setsongwa se wela fatshe ka ntlha ya letsapa. Dipatlisiso tse dingwe di netefaditse gore ditau, mo dikgaolong tse dingwe, di ka selasela gotswa mo diphiring go feta mo diphiri di go selaselang gotswa mo ditaung. Di ka tsoma ka bonosi kgotsa ka setlhopha.
Phepô ya diphiri tsa dikôlô e farologana gotswa go ditshenekegi goya go diphologolo tse kgolo tse di tlhaga. Ga o batle go thulana le diphiri tse di dikôlô. Di na le meno a a tiileng thata fa go bapiswa le bogolo jwa mmele wa tsona fa go bapiswa le diphologolo tse dingwe, selo se se di kgontshang go repetla le marapo a dithutlwa tota.
Leruo le ka totwa, fela seno se diragala ka sewelo, ka ge diphiri tse di dikôlô di kampeletswe kwa dikgaolong tsa tshomoralelo-tlhagô mo Afrika Borwa. Dikgomo, dinku le dipodi ke ditsongwa tse kgolo mo mabakeng ale mmalwa a mo go ona leruo le totwang. Fela balemirui ba tshwanetse go gopola gore go bona phiri e ja setoto ga go reye gore ke sesupo sa gore e bolaile phologolo eo.
Goya ka Predation Management Manual, di tlile go simolola ka go ja nama e e fa mokwatleng le mo karolong ya motete, fa di ja setoto se se feletseng, mme e bule phatlha ya mo mpeng le go goga dirwe tse di boleta. Fela fa mala, mabotana le mateng a ona a sena go jewa, phiri e tlile go ja makgwafo, mesifa ya mpa le ya maoto.
Setoto se a tlhatlhamololwa mme manathwana a rwalwa goya go jewa ka kagiso, fa mesifa e feditswe go jewa. Ga di senye dijo, ka jalo gantsi ga gona motlhala wa sejo sa tsona fa setlhopha se fetsa ka setoto.
Taolô
Diphiri tse di dikôlô di gatisitswe fa di le gaufi le go nna mo kotsing mo bukeng ya South Africa Red Data Book for Mammals, ka jalo balemirui ba tshwanetse go golagana le bolaodi jo bo maleba ka ga makwalotetla a a matshwanedi go ka tshwara diphologolo tseno.
Goya ka Predation Management Manual dirai tsa hôkô tsa nkwe tse di nang le setoto sa konyana se ka diriswa go thaisa phiri e e dikôlô gore e kgone go huduswa. Legora la motlakase le ka thusa go tshola diphiri tse di dikôlô kwa ntle ga polasa, fa tlhatlhelô ya diphologolo mo lesakeng, badisa le diphologolo tsa tiso di ka thusa mo tshireletsong ya leruo kgatlhanong le tlhaselo-ruo.
Translated by Nchema Rapoo


text:
Pego ya Pokano ya Ngwaga le Ngwaga
“Buka ya Modimo—Letlotlo”
Ka mafelobeke a Diphalane 5 le 6, 2013, batho ba le 1 413 676 mo dinageng di le 31 ba ne ba reetsa pokano ya ngwaga le ngwaga ya bo129 ya Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania, bangwe ba le kwa Holong ya Dikopano ya Basupi ba ga Jehofa kwa Jersey City, New Jersey, U.S.A., mme ba bangwe bone ba gokagantswe ka Internet.
Guy Pierce wa Setlhopha se se Laolang sa Basupi ba ga Jehofa e ne e le modulasetulo mo pokanong eno. O ne a dira gore bareetsi ba swegaswege pelo ka go ba tlhomamisetsa gore thulaganyo eno e ne e tla araba dipotso tsa botlhokwa tsa Baebele, e phatsimise lesedi la boammaaruri le go ba naya ‘dijo tsa semoya ka nako e e tshwanetseng.’—Mathaio 24:45; Diane 4:18.
“Lefelo la Dipontsho le le Tlotlomatsang Jehofa.”
Mark Sanderson wa Setlhopha se se Laolang o ne a bua ka lefelo leno la dipontsho le lesha la Basupi le le kwa ntlokgolo ya lefatshe lotlhe kwa Brooklyn, New York, U.S.A., la setlhogo se se reng “Baebele le Leina la Modimo.” Le bontsha mo leina la Modimo le tlhagang gone mo Dikwalong Tsa Sehebera le mo Dikwalong Tsa Bokeresete Tsa Segerika e bile le na le Dibaebele tse dintsi tsa bogologolo, dirisiwa tsa bogologolo le ditsebe tsa Baebele tsa Metlha ya Bogare.
Dingwe tsa dilo tse di tlhomologileng mo lefelong leno la dipontsho ke ditsebe tsa thanolo ya Baebele ya lekgolo la bo16 la dingwaga ya ga William Tyndale yo e leng moranodi wa ntlha wa Baebele yo o neng a ranolela leina la Modimo mo Seesemaneng, le ditsebe tsa kgatiso ya 1602 ya thanolo ya Se-Spain e e itsegeng e le Reina-Valera Bible e e ranolang leina la Modimo e le “Iehova.” Gape go na le thanolo ya Seesemane e e itsegeng e le Great Bible (e e gatisitsweng ka 1549), khopi ya Baebele ya dipuo tse 12 ya ga Elias Hutter (Kgatiso ya 1599 e gape e bidiwang Nuremberg Polyglot) le Geneva Bible (e e gatisitsweng ka 1603) mme tsotlhe di dirisa leina la Modimo.
Mokaulengwe Sanderson o ne a laletsa mongwe le mongwe gore a tle go bona lefelo leno la dipontsho la Dibaebele ka go re: “Re rapelela gore . . . le thuse batho ba dingwaga tsotlhe ba ba peloephepa le ba ba rutegileng ka ditsela tse di farologaneng gore ba rate dilo tse pedi tse le rona re di ratang—Lefoko la Modimo le le tlhwatlhwakgolo, Baebele, le leina la gagwe le le galalelang, Jehofa.”
Temana ya Ngwaga ya 2014.
Fa Gerrit Lösch wa Setlhopha se se Laolang a sena go sobokanya Tora ya Tebelo ya beke eo, Mokaulengwe Pierce o ne a itsise temana ya ngwaga ya 2014 e e reng, “A Bogosi jwa gago bo tle.” (Mathaio 6:10) Le fa temana eno ya ngwaga e tla nna e tshwanela Basupi ba ga Jehofa, e botlhokwa thata mo ngwageng wa 2014 ka gonne e tla bo e le ngwaga wa bo100 Bogosi jwa Modimo bo tlhomilwe kwa legodimong.
“Mpho e e Tlhwatlhwakgolo e e Tswang Kwa Modimong.”
Mo karolong eno, bareetsi ba ne ba itumelela bidio e e tlhalosang ka hisitori ya Thanolo ya Lefatshe le Lesha, Baebele e e gatisitsweng ke Basupi ba ga Jehofa le e batho ba bangwe ba e tsayang e le thanolo e e botoka go di gaisa tsotlhe. Fa Nathan Knorr a ne a golola bolumo ya ntlha ya thanolo eno ka 1950 kwa Kopanong ya Boditšhabatšhaba ya Koketsego ya Puso ya Modimo, o ne a bolelela bareetsi se se sa ntseng se le botlhokwa le gompieno: Balang thanolo eno yotlhe. E ithuteng. Thusang ba bangwe gore ba e ithute ka gonne seno se tla ba thusa gore ba bitse leina la ga Jehofa.
“Tse di Itumedisang Tsa Maloba.”
Samuel Herd wa Setlhopha se se Laolang o ne a neela puo ya setlhogo seno se se neng se akaretsa go tshameka bidio e mo go yone go neng go botsolodiwa maloko a le manè a lelapa la Bethele la kwa United States, a a neng a le teng fa go ne go gololwa Thanolo ya Lefatshe le Lesha ka dibolumo di le thataro magareng ga 1950 le 1960.
Eunice Timm o gakologelwa a dirisa Thanolo ya Lefatshe le Lesha kwa dipokanong tsa Bokeresete. O ne a itumelela dikarolo tse di thusang go dira dipatlisiso tse di jaaka ditshupiso tse di fa gare mo ditsebeng. A re e re ka go rwala dibolumo tseno tsotlhe go ne go imela, o ne a tle a tseye fela dibolumo tse a neng a tla di tlhoka le Baebele e nnye ya King James Version gore a e dirise fa go ka balwa ditemana tse a neng a sa lebelela gore di tla balwa.
Thanolo e ntšha e ne ya ama le dikarolo tse dingwe tsa kobamelo ya rona. Ka sekai, Fred Rusk o ne a re pele ga 1950, ba ba neng ba rapelela lelapa la Bethele ba ne ba dirisa mafoko a King James Version a a jaaka, “puso ya gago a e tle.” Le fa go ntse jalo, fa Thanolo ya Lefatshe le Lesha e sena go gololwa, ba ne ba tlogela go dirisa puo ya bogologolo ba bo ba rapela ka puo e e dirisiwang letsatsi le letsatsi.
John Wischuk o ne a kgatlhiwa thata ke boleng jwa thanolo le boikokobetso jo Komiti ya Thanolo ya Baebele ya Lefatshe le Lesha e ileng ya bo bontsha. O ne a re: “Ba ne ba sa batle gore maina a bone a itsiwe, fa ba sa ntse ba tshela kgotsa fa ba setse ba sule ka gonne ba ne ba batla gore kgalalelo yotlhe e ye kwa go Jehofa Modimo.” Charles Molohan o ne a tlhalosa kafa batho bano ba ba neng ba botsolodiwa ba neng ba ikutlwa ka gone fa a ne a re: “Thanolo ya Lefatshe le Lesha e re thusitse go tlhomamisa boammaaruri mo dipelong tsa rona le go nonotsha tumelo ya rona gore re nonotshe tumelo ya ba bangwe.”
“Re ba Utlwa ba Bua ka Diteme Tsa Rona Kaga Dilo Tse Dikgolo Tsa Modimo.”
(Ditiro 2:11) Geoffrey Jackson wa Setlhopha se se Laolang o ne a neela puo e mo go yone a neng a golola Thanolo ya Lefatshe le Lesha ya 2013 ya Seesemane. Kwa bokhutlong jwa puo ya gagwe, ba ba neng ba reeditse go akaretsa le ba ba neng ba gokagantswe ka Internet, ba ne ba newa Dibaebele.
Mokaulengwe Jackson o ne a re go setse go fetile dingwaga di feta 60 fa e sale bolumo ya ntlha ya Thanolo ya Lefatshe le Lesha e golotswe. Go tloga ka nako eo, puo ya Seesemane e ntse e fetoga mme mokgele wa rona fa re ranola Baebele ga o fetoge. Re batla go ranola Lefoko la Modimo jaaka le ntse re sa fetole bokao jwa lone.
Ka 2005, Setlhopha se se Laolang se ne sa tlhoma mogopolo mo go reng Baebele e ranolelwe mo dipuong tse dintsi. Fa e sale ka nako eo, dipuo tse Thanolo ya Lefatshe le Lesha e gatisiwang ka tsone di ne tsa oketsega go tloga go 52 go ya go 121, mme e sa ntse e tla ranolelwa mo dipuong tse dingwe tse 45. Fa baranodi ba ntse ba ranolela Thanolo ya Lefatshe le Lesha mo dipuong tse dingwe, ba ne ba botsa ka mafoko kgotsa dipolelwana dingwe ba kopa go di tlhalosediwa botoka. Go setse go rometswe dipotso di feta 52 000 tse di neng tsa arabiwa, mme bontsi jwa tsone bo ne jwa bontsha gore ke mo dikarolong dife mo Seesemane se tshwanetseng go tlhabololwa kgotsa go kwalwa ka Seesemane se se dirisiwang gompieno.
Ka sekai, Mokaulengwe Jackson o ne a tlhalosa gore pelenyana dikgatiso tsa Seesemane tsa Thanolo ya Lefatshe le Lesha mo go 1 Samuele 14:11, di ne di re Jonathane le motsholadibetsa wa gagwe ba ne ba “itshenolela masole a tshireletso a Bafilisitia.” E le gore temana eno e se ka ya tlhaloganngwa ka tsela e e sa tshwanelang, kgatiso e ntšha e e tlhabolotsweng ya re ba ne ba “itlhagisa.” Ka tsela e e tshwanang, Mika 2:6 e balega jaana fa e ranola mafoko jaaka a ntse: “Lo se ka lwa letla mafoko a tswa. Ba ne ba letla mafoko a tswa.” Gone jaanong mafoko ano a balega jaana: “‘Kgaotsang go rera!’ ba a rera.”
Mo dingwageng tse tlhano tse di fetileng, Setlhopha se se Laolang se ne sa tlhoma komiti gore e tlhabolole Thanolo ya Lefatshe le Lesha e bile gompieno re kgona go bona maduo a tiro ya bone. Baebele e e tlhabolotsweng e a kgatlha, e balega motlhofo e bile ga e senyege ka bonako le fa e ka tswa e dirisitswe ka lobaka lo loleele. Mokaulengwe Jackson o ne a itsise gore go ise go ye kae kgatiso eno ya Seesemane e tla bo e le teng ka mokwalo o mogolo le ka kgatiso e nnye.
‘Go Tshwara Lefoko la Boammaaruri Sentle.’
Mo puong eno e e theilweng mo go 2 Timotheo 2:15, Stephen Lett wa Setlhopha se se Laolang o ne a bua ka dintlha tse di oketsegileng tsa Baebele e e tlhabolotsweng. Mafoko a a reng ‘go tshwara sentle’ a a dirisitsweng mo temaneng eno a kaya “go sega ka tlhamalalo.” Re batla go dirisa “tšhaka ya moya” ka tsela e e tlhamalaletseng le e e boammaaruri. (Baefeso 6:17) Ka jalo, Mokaulengwe Lett o ne a bontsha gore dintlha tse di oketsegileng tsa Baebele eno di ka re thusa jang go dira jalo.
Karolo e e simololang, ya setlhogo se se reng, “Go Itse Lefoko la Modimo” e na le ditemana tsa Baebele tse di arabang dipotso di le 20 tsa dithuto tsa motheo tsa Baebele.
Dintlha Tse di Oketsegileng A, di tlhalosa dikarolo tsa Baebele e e tlhabolotsweng tse di jaaka diphetogo tse di dirilweng mo mokwalong le mo puong le kafa e ranolang leina la Modimo ka gone.
Dintlha Tse di Oketsegileng B, di kgaogantswe ka dikarolo di le 15 tsa mebala e mentle e bile di na le dimmapa le ditshwantsho tse di ka thusang motho fa a ithuta a le nosi le fa a ruta ba bangwe.
Kwa tshimologong ya buka nngwe le nngwe ya Baebele go na le “Dintlha Tsa Diteng” tse di tlhalosang buka eo, go thusa mmadi go bona karolo e a e batlang ka bonako. Karolo eno e emisetsa mokwalo o o neng o tlhaga kwa godimo mo tsebeng nngwe le nngwe ya dikgatiso tse dikgologolo.
“Lenaane la Mafoko a Baebele” le tlhalosa ka bokhutshwane mafoko a mantsi a a dirisitsweng mo Baebeleng.
Mafoko a le mantsi a a neng a tlhaga mo go “Kaedi ya Mafoko a Baebele” a fokoditswe. Gone jaanong go tsentswe fela mafoko le ditemana tse di ka re solegelang molemo mo tirong ya go rera le go ruta.
Ditshupiso tse di mo kholomong e e fa gare mo tsebeng nngwe le nngwe le tsone di fokoditswe. Gone jaanong go tsentswe fela tse di tla re thusang mo tshimong.
Dintlha tse di kwa tlase di tlhalosa tsela e nngwe e mafoko a ka ranolwang ka yone, di bontsha thanolo ya lefoko ka lefoko le tshedimosetso e e oketsegileng malebana le se go buiwang ka sone.
JW Library.
John Ekrann, leloko la Komiti ya Lekala la United States, o ne a bontsha kafa thulaganyo e ntšha ya JW Library e ka dirisiwang ka gone mo didirisiweng tsa ileketeroniki tse di jaaka di-smartphone le dikhomputara tsa di-tablet. O ka kgona go bona Thanolo ya Lefatshe le Lesha e e tlhabolotsweng le dithanolo tse dingwe tse tlhano tsa Baebele o dirisa thulaganyo eno. E ne ya gololwa mahala go dirisiwa dithulaganyo tsa madirelo a magolo tsa dikhomputara ka Diphalane 7, 2013.
“Go Ranola Lefoko la Modimo Gore le Tlhalose Bokao ka Tsela e e Tshwanetseng.”
Anthony Morris wa Setlhopha se se Laolang o ne a tswelela ka go tlhalosa melaometheo e e neng e kaela Komiti ya Thanolo ya Baebele ya Lefatshe le Lesha fa e ne e ranola kgatiso e e tlhabolotsweng. Go tlhomamisa gore Baebele e tlhaloganyesega motlhofo, komiti eno e ne ya dirisa molaomotheo o o mo go 1 Bakorintha 14:8, 9 fa e dira tiro eno. Ba ne ba sa ranole lefoko ka lefoko fa e le gore seo se ne se tla fetola bokao jwa se Baebele e se buang.
Ka sekai, fa Genesise 31:20 e ne e ka ranolwa jaaka e ntse e ne e tla balega jaana: “Jakobe a utswa pelo ya ga Labane.” Le fa go ntse jalo, bokao jwa leele la Sehebera le le dirisitsweng mono bo farologane le jwa leele la Seesemane, ka jalo Thanolo ya Lefatshe le Lesha e ranola mafoko ano jaana: “Jakobe a tsietsa Labane.” Ka tsela e e tshwanang, fa 1 Bakorintha 7:39 e ne e ka ranolwa lefoko ka lefoko, e ne e tla kaya gore mosadi yo o nyetsweng o ne a ka nyalwa ke monna yo mongwe fa monna wa gagwe “a ne a ka robala.” E re ka Baebele ka dinako dingwe e dirisa lefoko “boroko” go kaya go robala mo losong, Thanolo ya Lefatshe le Lesha e ranola mafoko ao e le ‘fa a ka robala mo losong,’ go thusa mmadi gore a tlhaloganye mafoko ao ka tsela e e tshwanetseng.
Mokaulengwe Morris o ne a re: “Fa Baebele e ne e kwalwa go ne go dirisiwa puo e e neng e buiwa letsatsi le letsatsi ya batho ba ba tlwaelegileng—balemi, badisa le batshwaraditlhapi. Thanolo e e molemo ya Baebele e dira gore molaetsa wa yone o tlhaloganngwe ke batho ba ba peloephepa go sa kgathalesege maemo a bone.”
“Go Dirisa ‘Mafoko a a Itumedisang’ le ‘Mafoko a a Nepileng a Boammaaruri.’”
David Splane wa Setlhopha se se Laolang o ne a neela puo ya setlhogo seno se se theilweng mo go Moreri 12:10. Bakwadi ba Baebele ba ne ba le kelotlhoko fa ba kwala dikakanyo tsa Modimo mme Komiti ya ntlhantlha ya Thanolo ya Baebele ya Lefatshe le Lesha le yone e ne ya dira se se tshwanang. Go ne ga latelwa molaomotheo ono fa go ne go ranolwa kgatiso ya bosheng ya Thanolo ya Lefatshe le Lesha: “Kwala mafoko a a nepileng a boammaaruri” mme o dire gore molaetsa wa Modimo o utlwale sentle.
Mokaulengwe Splane o ne a re: “Lefoko le le lengwe la Seesemane le ka kaya dilo tse dintsi.” Ka sekai, mo go 2 Timotheo 1:13 dithanolo tse dikgologolo tsa Thanolo ya Lefatshe le Lesha di dirisa polelwana “sekao sa mafoko a a itekanetseng.” Lefoko “sekao” ka Seesemane le ka kaya dilo tse dintsi, sengwe sa tsone e le “tiro . . . ya motaki.” Go akantswe ka bokao jono, bangwe ba re polelwana eno e kaya sengwe se sentle se motho a ka se fitlhelang mo dithutong tsa Baebele. Le fa go ntse jalo, fa lefoko leno le tlhalosiwa mo puong ya ntlhantlha, le kaya “sekao . . . se se ka etsiwang.” Ka jalo kgatiso e e tlhabolotsweng e dirisa polelwana “melao ya mafoko a a molemo.”
Gape Mokaulengwe Splane o ne a tlhalosa dilo dingwe tse di tlhabolotsweng mo puong ya Seesemane. Ka sekai, lefoko “bapolwa” le le dirisitsweng mo dithanolong tse dikgologolo tsa Thanolo ya Lefatshe le Lesha go tlhalosa tsela e Jesu a bolailweng ka yone, gantsi le kaya go phunyeletsa kota e e motsu mo mmeleng wa motho le go e tlogela mo go ene. E re ka go sa phunyelediwa kota ya tlhokofatso mo mmeleng wa ga Jesu, kgatiso e e tlhabolotsweng e dirisa mafoko “a kokotelwa mo koteng” go tlhalosa tsela e Jesu a bolailweng ka yone.—Mathaio 27:22, 23, 31.
Mokaulengwe Splane o ne a konela ka go re: “Re rapela gore fa o ntse o bala le go ithuta Thanolo ya Lefatshe le Lesha e e tlhabolotsweng o atamalane le Jehofa go feta le fa e le leng pele. Mme e kete a ka nna Rraago, Modimo wa gago le Tsala ya gago ka bosakhutleng.”
Konelo.
Mokaulengwe Pierce o ne a tshwantsha thanolo e e tlhabolotsweng ya Baebele le dijo tsa konokono mo “moketeng wa dijo tse dintsi” wa ga Jehofa. (Isaia 25:6) Go tswa foo o ne a konela thulaganyo eno ka tsela e e tshwanelang ka go kopa bareetsi gore ba opele pina 114 ya setlhogo se se reng “Buka ya Modimo—Letlotlo” mo dibukeng tsa Opelelang Jehofa.