text: 19 Foo Ahabe+ o ne a bolelela Jesebele+ sotlhe se Elija a neng a se dirile le kafa a neng a bolaile baporofeti botlhe ka gone ka tšhaka.+2 Ka yone nako eo, Jesebele o ne a roma morongwa kwa go Elija, a re: “E kete medimo e ka nkotlhaya mo go botlhoko, fa kamoso ka nako eno nka se ka ka dira gore o nne jaaka mongwe le mongwe wa bone!”3 Fa Elija a utlwa seo, o ne a boifa, ka jalo o ne a tshaba gore a boloke botshelo jwa gagwe.+ O ne a tla mo Beere-sheba,+ e e mo kgaolong ya Juda,+ mme o ne a tlogela motlhokomedi wa gagwe koo.4 O ne a tsamaya loeto lwa letsatsi le le lengwe a ya kwa nageng, mme a tla a nna ka fa tlase ga setlhare sa monnamotswe a bo a kopa gore a swe. O ne a re: “Go lekane! Jaanong tlhe Jehofa, tsaya botshelo jwa me,+ ka gonne ga ke botoka mo go borremogolo.”5 Go tswa foo, o ne a rapama a bo a thulamela ka fa tlase ga setlhare sa monnamotswe. Mme ka tshoganyetso moengele o ne a mo kgoma+ a bo a mo raya a re: “Tsoga o je.”+6 Fa a leba, go ne go na le senkgwe se se kgolokwe mo majeng a a goteditsweng le nkgo ya metsi fa tlhogong ya gagwe. O ne a ja, a nwa a bo a rapama gape.7 Moragonyana moengele wa ga Jehofa o ne a tla lekgetlo la bobedi mme a mo kgoma a bo a mo raya a re: “Tsoga o je, ka gonne loeto lo tla nna loleele thata mo go wena.”8 Ka jalo, o ne a tsoga, a ja a bo a nwa mme o ne a tsamaya ka maatla a dikotla tseo malatsi a le 40 le masigo a le 40 go fitlha a goroga kwa Horeba, e leng thaba ya Modimo wa boammaaruri.+9 Fa a le koo o ne a tsena mo logageng+ mme a lala gone; mme Jehofa o ne a mo raya a re: “O dira eng fano, Elija?”10 O ne a araba a re: “Ke ntse ke tlhagafetse thata mo kobamelong ya ga Jehofa, Modimo wa masomosomo;+ gonne batho ba Iseraele ba tlogetse kgolagano ya gago,+ ba sentse dibeso tsa gago e bile ba bolaile baporofeti ba gago ka tšhaka,+ mme go setse nna fela ke le nosi. Jaanong ba batla go mpolaya.”+11 Le fa go ntse jalo, Modimo o ne a re: “Tswela kwa ntle mme o eme mo thabeng fa pele ga ga Jehofa.” Mme Jehofa o ne a feta,+ mme phefo e kgolo e e maatla e ne e phatlola dithaba e bile e thubaganya mafika fa pele ga ga Jehofa,+ mme gone, Jehofa o ne a se mo phefong eo. Morago ga phefo, go ne ga nna le thoromo ya lefatshe,+ mme Jehofa o ne a se mo thoromong eo ya lefatshe.12 Morago ga thoromo ya lefatshe, go ne ga nna le molelo+ mme Jehofa o ne a se mo molelong oo. Morago ga molelo, go ne ga nna le lentswe le le sisibetseng, le le kwa tlase.+13 Fela fa Elija a le utlwa, o ne a ikhurumetsa sefatlhego ka seaparo sa gagwe se se mo tlhaolang+ a bo a tswela kwa ntle a ema fa molomong wa logaga. Go tswa foo, lentswe le ne la mmotsa jaana: “O dira eng fano, Elija?”14 O ne a araba a re: “Ke ntse ke tlhagafetse thata mo kobamelong ya ga Jehofa, Modimo wa masomosomo; gonne batho ba Iseraele ba tlogetse kgolagano ya gago,+ ba sentse dibeso tsa gago e bile ba bolaile baporofeti ba gago ka tšhaka, mme go setse nna fela ke le nosi. Jaanong ba batla go mpolaya.”+15 Jehofa o ne a mo raya a re: “Boa mme o ye kwa nageng ya Damaseko. Fa o goroga, o tlotse Hasaele+ gore a nne kgosi ya Siria.16 Mme o tlotse Jehu+ setlogolwana sa ga Nimeshi gore a nne kgosi ya Iseraele, mme o tlotse le Elisha* morwa Shafate yo o tswang kwa Abele-mehola gore a nne moporofeti mo boemong jwa gago.+17 Ope fela yo o falolang tšhaka ya ga Hasaele,+ Jehu o tla mmolaya;+ mme ope fela yo o falolang tšhaka ya ga Jehu, Elisha o tla mmolaya.+18 Mme ke sa ntse ke na le ba le 7 000 ba ba setseng mo Iseraele,+ botlhe ba mangole a bone a sa khubamelang Baale+ le ba melomo ya bone e sa mo sunang.”+19 Ka jalo, o ne a tswa koo a tsamaya mme a fitlhela Elisha morwa Shafate a lema ka dipane di le 12 tsa dipoo mme sepane sengwe le sengwe se golegile dipoo di le pedi fa pele ga gagwe, mme ene o ne a le mo sepaneng sa bo12. Ka jalo, Elija o ne a ya kwa go ene a bo a latlhela seaparo sa gagwe se se mo tlhaolang+ mo go ene.20 Foo o ne a tlogela dipoo mme a sianela kwa go Elija a bo a mo raya a re: “Tsweetswee, mma ke ye go suna rre le mmê. Go tswa foo, ke tla go sala morago.” Elija o ne a mo araba a re: “Tsamaya mme o boe, ke dirile eng go go thibela?”21 Ka jalo, o ne a boela morago mme a tsaya dipoo tse pedi a bo a di ntsha setlhabelo, mme o ne a tsaya didirisiwa tsa go lema a dira dikgong ka tsone gore a apeye nama ya dipoo tseo a bo a e naya batho, mme ba ne ba ja. Morago ga moo, o ne a ema a bo a sala Elija morago mme o ne a simolola go mo direla.+


c: text/html

text:
Dibidio Tsa Ditshwantsho
Dibidio tseno di bua ka dilo tse di amang basha mme di dirilwe gore basha ba itumelele go ithuta!
A Metshameko e Siame?
Metshameko e ka go ruta go dirisana le go bua le batho sentle. A mme e tshwanetse go nna selo se se tlang pele mo botshelong jwa gago?
Akanya Pele o Nwa
Batho ba le bantsi fa ba sena go nwa, ba dira dilo tse kwa morago ba di ikwatlhaelang. Ke eng se se ka go thusang gore o se ka wa feleletsa o nwa bojalwa thata?
Nka Bua Jang le Batsadi ba Me?
O ka bua jang le batsadi ba gago le fa o sa eletse go bua?
A o Fetogile Lekgoba la Thekenoloji?
Le fa re tshela mo lefatsheng la thekenoloji, ga re tlhoke go nna makgoba a yone. O ka itse jang gore o lekgoba la yone? O ka e dirisa jang ka tsela e e siameng?
Nka Dira Jang Gore Batsadi Ba me Ba Ntshepe?
O batla gore batsadi ba gago ba lemoge gore o godile mme bone ga ba akanye jalo. O ka dirang gore ba go tshepe?
Nka Dira Jang Gore ke Tlogele go Seba?
Tsaya kgato fa o utlwa batho ba simolola go seba motho yo mongwe!
A o A go Rata Kgotsa o Tseegile Maikutlo?
Ithute gore go tseega maikutlo le lorato lwa mmatota ke eng.
O se Ka wa Utlwa ka Dithaka Tsa Gago!
Dilo di le nnè di ka go thusa gore o nne le maatla a go itirela ditshwetso.
Dirisa Social-Network ka Botlhale
Itumelele go ikgolaganya le ditsala tsa gago mo Internet mme o nne kelotlhoko.
Tsala ya Mmatota ke Efe?
Ditsala tsa maaka di dintsi, mme o ka bona ya mmatota jang?
Fenya Mokgerisi Kwantle ga go Lwa le Ene
Ithute gore ke ka ntlha yang fa batho ba kgerisa ba bangwe le gore o ka dira eng fa o kgerisiwa.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
MOGARE WA HIV
MOGARE WA HIV KE ENG?
HIV e emetse human immunodeficiency virus. E tlhasela disele tse bitswang CD4 botshireletsong gotsa masole a mmele.
O LATELA JWANG TSELA YA GORE O HLOLWE
Etele kliniki goba Sepetlele, mooki gotsa ngaka o tla tseya madi mme wa tlholwa. Ge o nagana gore gong o tswaeditswe go ka go tseya lobaka la dikgedi tse 3-12 go kgonthisisa.
KE ENG CD4?
CD4 ke tlhatlhofo ya palo ya masole a mmele e o fumantshwa gore HIV e amme jwang gotsa mmele wa gago o na le maatla naa? Palo e tlwaelegileng ya masole a mmele ke go tloga go 500 – 1500.
Go kotsi go bao ba tswaeditsweng ke mogare wa HIV mme palo ya masole a mmele e le 200 gotsa kwa tlase. Masole a mmele ge a feletswe ke maatla o ba le bolwetse jwa segajaja (AIDS). Ge o e nwa ditlhare ka tsela e nepagetseng palo ya masole a mmele e swanetse gonyologa.
BOLWETSE JWA HIV BO TSELANWA JWANG?
-
Tlhakanelo ya dikobo le sa itshireletsa gotsa ntle le sekausu
-
Go fetela go tswa go mme goya go lesea ka nako ya boimana
-
Mosadi o a anyisang ka lebele.
-
Ge o oka motho gotsa go tshwara ditlhagisa tse tswaeditsweng o sa itshireletsa
-
Go abelana ente goba nale
MATSWAO A BOLWETSE JWA MOGARE WA HIV
-
Go ba le letshoroma gotsa sethukhuthukhu
-
Mometso o botlhoko
-
Mesifa e botlhoko
-
Go ruruha ga dihlaleswa
-
Masole a mmele a disele tsa T4 ge felelwa ke maatla.
KALAFI YA BOLWETSE JWA MOGARE WA HIV
-
Ngaka gotsa mooki o tla dira diteko tsa masole a mmele.
-
Ka bonako ngaka o tla go kwalele meriana ya di-antiretroviral (ARV)
-
Latela mokgwa wa gonwa ditlhare ka nako
-
Di ARV ga se pheko ya HIV.
TSELA YA GO FETOLA BOTSHELO GE ONA LE MOGARE WA HIV
-
Enwa ditlhare ka mokgwa o o nepagetseng
-
Go botlhokwa gore ba lelwapa ba go tshegetse
-
Tshegetso ya ditsala gotsa bao ba nang le mogare wa HIV
-
Go botlhokwa go latela mokgwa o nepagetseng wa thobalano
-
Eja dijo tse phepa
-
Tlogela go nwa bojwala
-
Tlogela go tsuba
-
Ikatise nako nngwe le nngwe
-
Ge o utlwa o nyema moko batla thuso


text:
BOLWETSE JO BO SA LEMOTSHEGENG
Osteoporosis ke bolwetse jo bo sa lemotshegeng kapa bolwetse jwa marapo a a sa kitlanang thata ka fa teng e bile a sa nonofa. Gantsi matshwao a yone ga a bonale. Marapo a nna bokoa mo eleng gore o utlwa botlhoko, fa o thula sengwe kgotsa o wa o ka gobala. Go gobala go diragala mo lethekeng ,mo dikgopong , mokwatleng le mo lelokololong la seatla.Bolwetsi bo ka tshwara bagolo kapa le basha.
DIKAI TSA BOLWETSI JO BO SA LEMOTSHEGENG
-
Ditlhabi tsa mokwatla
-
Tatlhegelo ya boleele jwa mmele motsamaong ya nako
-
Mokgwa wa go ema o konegile
-
Go robega ga marapo mo go diragalago motlhofo.
TLHATLHOBO YA BOLWETSI
-
Dingaka di dirisa tlhatlhofo ya BMD (Bone mineral density)
-
Enetefatsa fa bolwetse jo bo sa lemotshegeng bo le teng molwetseng
-
Tlhatlhofo ya BMD e sireletsegile ebile ga e botlhoko
-
E lekanya bokete jwa marapo
Tlhatlhofo ya BMD gape e ka lemoga bokete jo bo ko tlase jwa marapo mo tshimologong ya bolwetse. E ka nna ponelopele go thusa ngaka go tlhopa kalafi e tswanetseng.
BAO BA LEGO KOTSING
-
Ba losika bao ba nago le bolwetse jono e ka ba konokono gore motho a nne kotsing
-
Bao ba dirisago melemo ya di-steroids di thibela calcium go aga marapo
-
Mo bosading, go ema ga modikologo wa go bona kgwedi go ka baka gore di-estrogen tse di sireletsang go kitlana ga marapo kafa teng di fokotsege.
-
Boima jwa mmele bo ka fokotsa calcium mo marapong
-
Go ja dijo tse ditlhaelago calcium le dibitamine D gonna le seabe gore marapo a nne bokoa
-
Go nwa bojalwa thata ebile o sa je sentle
-
Go goga motsoko go kotsi, go fokotsa go kitlana ga dimenerale mo marapong.
-
Go dirisa melemo ya di-steroids di thibela calcium go aga marapo
-
Malwetse mangwe jaaka bolwetse jwa sukiri, hyperthyroidism le coeliac aka nna le seabe gore onne le bolwetse jo bo sa lemotshegeng.
MATHATA A A BAKANG KE BOLWETSI JO BO SA LEMOTSHEGENG
-
Go robega ga marapo segolo bogolo mo mokwatleng, lethekeng le mangole.
-
Go robega ga letheka gantsi gobakiwa ke gowa ebile o ka golofala
-
Bogole ka ntlha ya bokoa, goba go robega marapo
-
Go nyema moko(depression)
-
Botlhoko ka gonne o robegile marapo
KALAFI LE TAOLO YA BOLWETSI JO BO SA LEMOTSHEGENG
-
Ngaka a ka gofa meriana ya kalafi go nnyafatsa go robega ga marapo
-
Motho o swanetse go ja dijo tse di nago le calcium
-
Calcium keengwe ya dikotla tse di botlhokwa thata go aga marapo a mmele a a nonofileng. E bolokiwa segolobogolo mo marapong.
-
Dijo tsa konokono tse neago mmele ke:
-
Calcium ke mashi, yokate, tshisi.
-
Bitamine D jaana ka ditlhatswana tse mo dithining, di-salmon
-
Potassium jaaka merogo e metala, dipeo tsa sesame le di-almond
-
Bitamine C jaaka maungo a a phepa(fruits)
-
Go nna mo letsatsing metsotso e lesometlhano(15) ka letsatsi go fokotsa kotsi ka gonne e tlhagisa diyuniti tsa di bitamine D.
-
Go ikatisa mmele go botlhokwa thata.
-
Ikgatolose gonwa bojalwa gagolo
-
Tlogela go goga motsoko


text:
Dintlha Tse di Kwa Bofelong
1 JEHOFA
Leina la Modimo ke Jehofa mme le kaya gore “O Dira Gore go Diragale.” Jehofa ke Mothatayotlhe e bile o bopile sengwe le sengwe. O na le maatla a go dira sengwe le sengwe se a se batlang.
Leina la Modimo le ne le kwalwa ka ditlhaka di le nnê tsa Sehebera. Ka Seesemane le emelwa ke ditlhaka YHWH kgotsa JHVH. Leina la Modimo le tlhagelela makgetlo a ka nna 7 000 mo mekwalong ya ntlhantlha ya Sehebera. Batho ba bitsa leina Jehofa go ya ka tsela e puo ya bone e le bitsang ka yone.
2 BAEBELE E “TLHOTLHELEDITSWE KE MODIMO”
Modimo ke Mokwadi wa Baebele mme o dirisitse batho go e kwala. Seno se tshwana le fa rrakgwebo a bolelela mokwaledi wa gagwe gore a kwale eng mo lekwalong. Modimo o ne a dirisa moya o o boitshepo go kaela bakwadi ba Baebele gore ba kwale dikakanyo tsa gagwe. Moya o o boitshepo o ne o ba kaela ka ditsela tse di farologaneng, ka dinako tse dingwe o ne o dira gore ba bone dilo tse batho ba bangwe ba neng ba sa di bone kgotsa o dira gore ba lore le go kwala ka ditoro tseo.
3 MELAOMETHEO
Tseno ke dithuto tsa konokono tse di mo Baebeleng. Ka sekai, molaomotheo o o reng, “go itlwaelanya le ba ba bosula go senya mekgwa e e molemo,” o re ruta gore batho ba re fetsang nako e ntsi re na le bone ba ka re tlhotlheletsa ka tsela e e siameng kgotsa e e sa siamang. (1 Bakorintha 15:33) Molaomotheo o o reng, “le fa e le eng se motho a se jalang, o tla roba sone seno gape” o re ruta gore re ka se tile diphelelo tsa ditshwetso tsa rona.—Bagalatia 6:7.
4 BOPOROFETI
Ke melaetsa e e tswang kwa Modimong. E ka nna tlhaloso ya se Modimo a ikaeletseng go se dira, thuto ya boitshwaro, taelo kgotsa katlholo. Gape e ka nna molaetsa wa sengwe se se tla diregang mo nakong e e tlang. Go na le boporofeti jo bontsi jwa Baebele jo bo setseng bo diragaditswe.
5 BOPOROFETI JO BO BUANG KA MESIA
Jesu o ile a diragatsa boporofeti jo bontsi jo bo mo Baebeleng jo bo buang ka Mesia. Bona lebokoso le le reng, “ Boporofeti jo bo Buang ka Mesia.”
▸ Kgao. 2, ser. 17, ntlha e e kwa tlase.
6 SE MODIMO A IKAELETSENG GO SE DIRA KA LEFATSHE
Jehofa o ne a bopa lefatshe gore e nne paradaise e batho ba ba mo ratang ba tla nnang mo go yone. Boikaelelo jwa gagwe ga bo ise bo fetoge. Mo nakong e e sa fediseng pelo, Modimo o tla fedisa bosula le go naya batho ba gagwe botshelo jo bo sa khutleng.
7 SATANE DIABOLO
Satane ke moengele yo o neng a dira gore batho le baengele ba bangwe ba tsuologele Modimo. O bidiwa Satane, leina le le kayang “Moganetsi” ka gonne o kgatlhanong le Jehofa. Gape o bidiwa Diabolo, leina le le kayang “Mosebi,” ka gonne o ile a bua maaka ka Modimo e bile o tsietsa batho.
8 BAENGELE
Jehofa o ne a bopa baengele pele a bopa lefatshe. O ne a ba bopetse gore ba tshele kwa legodimong. Go na le baengele ba le bantsi thata. (Daniele 7:10) Ba na le maina le botho jo bo sa tshwaneng mme baengele ba ba ikanyegang ba ba ikokobeditseng ba gana go obamelwa ke batho. Ba na le maemo le ditiro tse di farologaneng. Dingwe tsa ditiro tseno di akaretsa go direla fa setulong sa Bogosi sa ga Jehofa, go isa melaetsa ya ga Jehofa, go sireletsa le go kaela batlhanka ba gagwe ba ba mo lefatsheng, go diragatsa dikatlholo tsa gagwe le go tshegetsa tiro ya go rera. (Pesalema 34:7; Tshenolo 14:6; 22:8, 9) Mo nakong e e tlang, ba tla thusa Jesu go lwa mo ntweng ya Haramagedona.—Tshenolo 16:14, 16; 19:14, 15.
9 BOLEO
Boleo ke maikutlo, dikakanyo le sepe fela se re se dirang se se leng kgatlhanong le Jehofa kgotsa thato ya gagwe. E re ka boleo bo senya botsala jwa rona le Modimo, o re neile melao le melaometheo e e re thusang go tila go dira boleo ka boomo. Kwa tshimologong, Jehofa o ne a bopa sengwe le sengwe se se na boleo mme fa Adame le Efa ba ne ba tlola taelo ya ga Jehofa, ba ne ba nna baleofi. Ba ne ba tsofala le go swa mme e re ka ba fetiseditse boleo joo mo go rona, re a tsofala e bile re a swa.
10 HARAMAGEDONA
Eno ke ntwa ya Modimo fa a tla bo a senya lefatshe la ga Satane le batho ba gagwe ba ba bosula.
11 BOGOSI JWA MODIMO
Bogosi Jwa Modimo ke puso e Jehofa a e tlhomileng kwa legodimong. Jesu Keresete ke Kgosi ya jone. Mo nakong e e tlang, Jehofa o tla dirisa Bogosi jwa gagwe go tlosa bosula jotlhe. Bogosi Jwa Modimo bo tla busa lefatshe.
12 JESU KERESETE
Modimo o ile a bopa Jesu pele a bopa sengwe le sengwe. Jehofa o ne a mo romela mo lefatsheng gore a tle go re swela. Fa Jesu a sena go bolawa, Jehofa o ne a mo tsosa mo baswing. Gone jaanong Jesu o busa kwa legodimong mo Bogosing Jwa Modimo.
13 BOPOROFETI JO BO BUANG KA DIBEKE DI LE 70
Baebele e ile ya porofeta kgotsa ya bolelela pele gore Mesia o tla tla. Seno se ne se tla diragala go ela kwa bokhutlong jwa metlha e e bidiwang dibeke di le 69, e e simologileng ka ngwaga wa 455 pele Keresete a tla mo lefatsheng le go khutla ka ngwaga wa 29.
Re itse jang gore metlha eo e ile ya khutla ka 29? Dibeke di le 69 di ile tsa simologa ka ngwaga wa 455 pele Keresete a tla mo lefatsheng fa Nehemia a ne a goroga kwa Jerusalema le go simolola tiro ya go aga motse oo sesha. (Daniele 9:25; Nehemia 2:1, 5-8) Fela jaaka lefoko la Seesemane “dozen” le dira gore re akanye ka 12, lefoko “beke” le dira gore re akanye ka 7. Go ya ka molao wa boporofeti o o reng “letsatsi le emelwa ke ngwaga,” dibeke tse go buiwang ka tsone mo boporofeting ga se dibeke tsa mmatota tse di nang le malatsi a le supa go na le moo, ke dibeke tse di emelang dingwaga di le supa. (Dipalo 14:34; Esekiele 4:6) Seno se raya gore beke e le nngwe e emela dingwaga di le supa, se se rayang gore dibeke di le 69 ke dingwaga di le 483 (69 x 7). Fa re bala dingwaga di le 483 go tloga mo go 455 pele Keresete a tla mo lefatsheng, re fitlha mo ngwageng wa 29, e leng ngwaga o ka one Jesu a neng a kolobediwa go nna Mesia!—Luke 3:1, 2, 21, 22.
Boporofeti joo bo ne bo bua ka beke e nngwe gape, e e emelang dingwaga tse dingwe tse supa. Mo go yone nako eo, ka ngwaga wa 33, Mesia o ne a tla bolawa mme go simologa ka ngwaga wa 36, dikgang tse di molemo tsa Bogosi Jwa Modimo di ne di tla rerwa mo ditšhabeng tsotlhe e seng mo Bajudeng fela.—Daniele 9:24-27.
14 THUTO YA MODIMO RARA, MODIMO MORWA, MODIMO MOYA O O BOITSHEPO KE THUTO YA MAAKA
Baebele e ruta gore Jehofa Modimo ke Mmopi le gore ke ene a bopileng Jesu pele a bopa dilo tse dingwe. (Bakolosa 1:15, 16) Jesu ga se Modimo Mothatayotlhe. Le ka motlha ga a ise a ko a re o lekana le Modimo. Tota e bile, o ne a re: “Rara o mogolo bogolo go nna.” (Johane 14:28; 1 Bakorintha 15:28) Mme madumedi a mangwe a ruta gore Modimo ke medimo e le meraro, gore go na le Modimo Rara, Modimo Morwa le Modimo Moya o o Boitshepo. Thuto eno ga e yo mo Baebeleng. Ke thuto ya maaka.
Moya o o boitshepo ke maatla a Modimo a a sa bonaleng a Jehofa a a dirisang go diragatsa thato ya gagwe. Ga se motho. Ka sekai, Bakeresete ba bogologolo ba ne ba “tlala moya o o boitshepo” e bile Jehofa o ne a re: “Ke tla tshololela mongwe wa moya wa me mo nameng ya mofuta mongwe le mongwe.”—Ditiro 2:1-4, 17.
15 SEFAPAANO
Bakeresete ba boammaaruri ga ba dirise sefapaano fa ba obamela Modimo. Ke eng fa ba sa dire jalo?
-
Sefapaano ga se bolo go dirisiwa mo kobamelong ya maaka. Mo metlheng ya bogologolo, se ne se dirisiwa ke batho ba ba neng ba obamela dilo tsa tlholego le mo meletlong ya tlhakanelodikobo e e neng e direlwa medimo ya baheitane. Mo dingwageng tsa ntlha tse 300 tsa fa Jesu a sena go swa, Bakeresete ba ne ba sa dirise sefapaano fa ba obamela Modimo. Dingwaga moragonyana, Mmusimogolo wa Roma e bong Constantine o ne a dira gore sefapaano e nne letshwao la Bokeresete. Letshwao leo le ne le diretswe go leka go dira gore batho ba rate Bakeresete. Mme sefapaano ga se amane gope le Jesu Keresete. New Catholic Encyclopedia ya re: “Sefapaano se ne se dirisiwa pele Bokeresete bo nna gone e bile se dirisiwa le ke batho ba e seng Bakeresete.”
-
Jesu ga a swela mo sefapaanong. Lefoko la Segerika le le ranotsweng e le “sefapaano” sentlentle le kaya “logong,” “kota” kgotsa “setlhare.” The Companion Bible ya re: “Ga go na sepe mo Segerikeng [sa Tesetamente e Ntšha] se se ka dirang gore motho a akanye gore go buiwa ka dikota tse pedi.” Jesu o swetse mo koteng e e tlhamaletseng.
-
Jehofa ga a re laela gore re dirise ditshwantsho kgotsa matshwao fa re mo obamela.—Ekesodo 20:4, 5; 1 Bakorintha 10:14.
16 SEGOPOTSO
Jesu o ne a laela barutwa botlhe ba gagwe gore ba gopole loso lwa gagwe. Ba dira jalo ngwaga le ngwaga ka Nisane 14, e leng letlha le Baiseraele ba neng ba keteka Tlolaganyo ka lone. Senkgwe le beine tse di emelang nama le madi a ga Jesu, di fetisiwa mo bathong ba ba tlileng Segopotsong. Batho ba ba yang go busa le Jesu kwa legodimong ba ja senkgwe le go nwa beine. Batho ba ba nang le tsholofelo ya go tshelela ruri mo lefatsheng ba nna gone kwa Segopotsong go bontsha tlotlo mme gone ga ba je senkgwe le fa e le go nwa beine.
17 MOYA [KGOTSA SOUL KA SEESEMANE]
Baebele ya Seesemane ya Thanolo ya Lefatshe le Lesha e dirisa lefoko “moya” [kgotsa “soul”] fa e tlhalosa (1) motho, (2) phologolo, (3) botshelo jwa motho kgotsa jwa phologolo. Dikai dingwe ke tseno:
-
Motho. ‘Mo malatsing a ga Noa, . . . batho ba le mmalwa, e leng, meya e le robedi, ba ne ba rwalwa ka pabalesego go ralala metsi.’ (1 Petere 3:20) Fano lefoko “meya” le kaya batho—Noa, mosadi wa gagwe, bomorwawe ba bararo mmogo le basadi ba bone.
-
Phologolo. “Modimo a tswelela a re: ‘A metsi a nyeule bontsintsi jwa meya [kgotsa dibopiwa tse di] . . . tshelang mme a dibopiwa tse di fofang di fofe fa godimo ga lefatshe Genesise 1:20, 24.mo phuthologong ya magodimo.’ Mme Modimo a tswelela a re: ‘A lefatshe le ntshe meya [kgotsa dibopiwa tse di] . . . tshelang kafa mefuteng ya [tsone], seruiwa le phologolo e e tsamayang le sebatana sa naga sa lefatshe kafa mofuteng wa sone.’ Mme ga nna jalo.”—
-
Botshelo jwa motho kgotsa jwa phologolo. Jehofa o ne a raya Moshe a re: “Batho botlhe ba ba neng ba tsoma moya [kgotsa botshelo jwa gago] . . . ba sule.” (Ekesodo 4:19) Fa Jesu a ne a le mo lefatsheng, o ne a re: “Ke nna modisa yo o molemo; modisa yo o molemo o neela moya [kgotsa botshelo jwa] . . . gagwe mo boemong jwa dinku.”—Johane 10:11.
Gape fa motho a dira sengwe ka ‘moya otlhe wa gagwe,’ seno se kaya gore o dira sotlhe se a ka se kgonang kgotsa o ntsha ga tshwene. (Mathaio 22:37; Duteronome 6:5) Gape lefoko “moya” le ka dirisiwa go tlhalosa keletso e sebopiwa se se tshelang se nang le yone. Motho kgotsa phologolo e e suleng e ka bidiwa moya o o suleng.—Dipalo 6:6; Diane 23:2; Isaia 56:11; Hagai 2:13.
18 MOYA [KGOTSA SPIRIT KA SEESEMANE]
Baebele ya Seesemane ya Thanolo ya Lefatshe le Lesha e dirisa lefoko la Sehebera le la Segerika le le ranotsweng e le “moya [kgotsa spirit]” ka ditsela tse di farologaneng. Le fa go ntse jalo, ka dinako tsotlhe le dirisiwa fa go buiwa ka dilo tse motho a sa kgoneng go di bona, jaaka phefo kgotsa mohemo wa motho kgotsa wa phologolo. Gape lefoko leno le ka dirisiwa fa go buiwa ka baengele le ka moya o o boitshepo, o e leng maatla a Modimo a a dirisang. Baebele ga e rute gore go na le karolo nngwe ya motho e e tswelelang e tshela fa a sena go tlhokafala.—Ekesodo 35:21; Pesalema 104:29; Mathaio 12:43; Luke 11:13.
19 GEHENA
Gehena ke leina la khuti e e gaufi le Jerusalema e e neng e dirisediwa go fisa matlakala. Ga go na bosupi bope jo bo bontshang gore ka nako ya ga Jesu, khuti eo e ne e dirisediwa go tlhokofatsa kgotsa go fisa batho kgotsa diphologolo tse di tshelang. Ka jalo, Gehena ga e emele lefelo le le sa bonaleng le batho ba ba suleng ba tlhokofadiwang le go fisiwa kwa go lone. Fa Jesu a ne a bua ka Gehena, o ne a bua ka tshenyo ya bosakhutleng.—Mathaio 5:22; 10:28.
20 THAPELO YA MORENA
Eno ke thapelo e Jesu a neng a e dirisa go ruta balatedi ba gagwe kafa ba ka rapelang ka gone. E bidiwa Thapelo ya Morena kgotsa Rara wa Rona. Ka sekai, Jesu o ile a re ruta gore re rapele re re:
-
“A leina la gago le itshepisiwe”
Re rapelela gore leina la Modimo le se ka la gogwa mo seretseng kgotsa gore maaka otlhe a a buiwang ka lone a phimolwe. Go dira jalo, go tla dira gore leina la Modimo le tlotliwe kwa legodimong le mo lefatsheng.
-
“A Bogosi jwa gago bo tle”
Re rapelela gore puso ya Modimo e fedise lefatshe la ga Satane, e nne yone e busang lefatshe le go le fetola go nna paradaise.
-
“A thato ya gago e diragale le mo lefatsheng”
Re rapelela gore boikaelelo jwa Modimo bo diragadiwe gore batho ba ba se nang boleo ba tshele ka bosakhutleng mo Paradaiseng fela jaaka Jehofa a ne a batla kwa tshimologong fa a ne a bopa batho.
21 THEKOLOLO
Jehofa o ntshitse thekololo go golola batho mo boleong le mo losong. Thekololo e ne ya duelwa go rekolola botshelo jo bo itekanetseng jo monna wa ntlha e bong Adame a ileng a bolatlha e bile e letlanya batho le Jehofa. Modimo o ne a romela Jesu gore a tle mo lefatsheng go tla go swela baleofi. Loso lwa ga Jesu lo dirile gore batho botlhe ba nne le tshono ya go tshelela ruri ba se na boleo.
22 KE ENG FA NGWAGA WA 1914 O LE BOTLHOKWA THATA?
Boporofeti jo bo mo go Daniele kgaolo 4 bo re ruta gore Modimo o ne a tla tlhoma Bogosi jwa gagwe ka 1914.
Boporofeti: Jehofa o ne a dira gore Kgosi Nebukadenesare a lore ka setlhare se segolo se se neng sa remiwa. Mo torong eo, kutu ya setlhare seo e ne ya bofiwa ka tshipi le kgotlho go se thibela gore se se ka sa gola go fitlha lobaka lwa “metlha e supa.” Morago ga moo, setlhare seo se ne se tla gola gape.—Daniele 4:1, 10-16.
Se boporofeti joo bo se kayang: Setlhare se emela bolaodi jwa Modimo. Jehofa o ne a dirisa dikgosi kwa Jerusalema gore di buse setšhaba sa Iseraele. (1 Ditiragalo 29:23) Le fa go ntse jalo, e re ka dikgosi tseo di ile tsa tlogela go ikanyega, puso ya tsone e ne ya khutla. Jerusalema e ile ya senngwa ka ngwaga wa 607 pele Keresete a tla mo lefatsheng. Seo se ne se bontsha gore “metlha e supa” e ne e simologile. (2 Dikgosi 25:1, 8-10; Esekiele 21:25-27) Fa Jesu a ne a re: “Jerusalema o tla gatakwa ke ditšhaba, go fitlha dinako tse di tlhomilweng tsa ditšhaba di fela,” o ne a bua ka “metlha e supa.” (Luke 21:24) Ka jalo, “metlha e supa” ga e a fela ka nako ya fa Jesu a ne a le mo lefatsheng. Jehofa o ne a solofetsa gore o tla tlhoma Kgosi fa “metlha e supa” e fela. Batho ba ne ba tla segofala ka gonne go busa Kgosi e ntšha e bong Jesu.—Luke 1:30-33.
“Metlha e supa” ke lobaka lo lo kana kang?: “Metlha e supa” e tsere lobaka lwa dingwaga di le 2 520. Fa re bala dingwaga di le 2 520 go tloga mo ngwageng wa 607 pele Keresete a tla mo lefatsheng, re fitlha mo ngwageng wa 1914. Ngwaga oo ke one o Jehofa a neng a tlhoma Mesia e bong Jesu gore e nne Kgosi ya Bogosi jwa gagwe jo bo kwa legodimong.
Tshenolo 12:6, 14) Ka jalo, “metlha e supa” ke palo eo e menagane gabedi kgotsa malatsi a le 2 520. Fa re dirisa molao wa boporofeti o o reng “letsatsi le emela ngwaga,” malatsi a le 2 520 a lekana le dingwaga di le 2 520.—Dipalo 14:34; Esekiele 4:6.Palo ya 2 520 e tswa kae? Baebele ya re metlha e meraro le sephatlo e lekana le malatsi a le 1 260. (
23 MIKAELE MOENGELE YO MOGOLO
Lefoko “moengele yo mogolo” le kaya “kgosi ya baengele.” Baebele e umaka moengele a le mongwe fela yo o nang le sereto seo e bile e mmitsa ka leina e re ke Mikaele.—Daniele 12:1; Jude 9.
Mikaele ke Moeteledipele wa lesomo la baengele ba ba ikanyegang ba Modimo. Tshenolo 12:7 ya re: “Mikaele le baengele ba gagwe ba tlhabana le kgogela . . . le baengele ba yone.” Buka ya Tshenolo ya re Jesu ke Moeteledipele wa lesomo la baengele ba Modimo, ka jalo, Mikaele ke leina le lengwe le Jesu a bidiwang ka lone.—Tshenolo 19:14-16.
24 METLHA YA BOFELO
Mafoko ao a kaya nako e mo go yone go diregang ditiragalo tse dikgolo mo lefatsheng, pele ga Bogosi Jwa Modimo bo fedisa lefatshe la ga Satane. Gape Baebele e dirisa mafoko a mangwe a a jaaka “bokhutlo jwa tsamaiso eno ya dilo” le “go nna gone ga Morwa motho” fa e bua ka yone nako eo. (Mathaio 24:3, 27, 37) ‘Metlha ya bofelo’ e simologa fa Bogosi Jwa Modimo bo simolola go busa kwa legodimong ka 1914 mme e tla khutla fa lefatshe la ga Satane le senngwa ka ntwa ya Haramagedona.—2 Timotheo 3:1; 2 Petere 3:3.
25 TSOGO YA BASWI
Tsogo ya baswi ke fa Modimo a tsosa motho yo o neng a sule gore a boe a tshela gape. Baebele e umaka batho ba le robongwe ba ba neng ba tsosiwa mo baswing. Elija, Elisha, Jesu, Petere le Paulo ba ile ba tsosa batho mo baswing. Modimo ke ene a neng a ba naya maatla a go dira jalo. Jehofa o solofetsa gore o tla tsosa “ba ba siameng mmogo le ba ba sa siamang” gore ba tshele mo lefatsheng. (Ditiro 24:15) Gape Baebele e bua ka tsogo ya kwa legodimong. Tsogo eo e direga fa batho ba ba tlhophilweng kgotsa ba ba tloditsweng ke Modimo, ba tsosiwa gore ba ye go tshela le Jesu kwa legodimong.—Johane 5:28, 29; 11:25; Bafilipi 3:11; Tshenolo 20:5, 6.
26 BODIMONA
Bodimona ke fa motho a leka go buisana le meya ka tlhamalalo kgotsa a dirisa motho yo mongwe, jaaka ngaka ya moloi, kgotsa motho yo o kgonang go bua le meya. Batho ba ba dirisang bodimona ba dira jalo ka gonne ba dumela thuto ya maaka ya gore meya ya batho ba ba suleng e fetela golo gongwe e bo e fetoga go nna dipoko tse di maatla. Madimona le one a leka go tlhotlheletsa batho gore ba se ka ba ikobela Modimo. Gape bodimona bo akaretsa tepodinaledi, go latlha bola, boselamose, boloi, go dumela mo botlhoding le mo maatleng a a fetang a tlholego. Dilo tseno di fitlhelwa mo dibukeng, mo dimakasineng, mo di-horoscope, mo difiliming, mo dipapatsong le mo mminong mme di dira gore bodimona, boselamose le go nna le maatla a a sa tlwaelegang di lebege di se kotsi. Mediro ya phitlho e e jaaka mpho ya badimo, go sirolola matlapa, go gopola letsatsi le motho a suleng ka lone, go apara diaparo tse dintsho fa mosadi a swetswe ke monna kgotsa go beolwa ga ba masika le ditebelelo, di amana le bodimona. Gantsi batho ba dirisa diokobatsi fa ba leka go dirisa maatla a bodimona.—Bagalatia 5:20; Tshenolo 21:8.
27 BOLAODI JWA GA JEHOFA
Jehofa ke Modimo Mothatayotlhe e bile ke ene a bopileng sengwe le sengwe. (Tshenolo 15:3) Dilo tsotlhe tse di mo lefatsheng kgotsa kwa legodimong ke tsa gagwe e bile ke ene a nang le taolo ya tsone. (Pesalema 24:1; Isaia 40:21-23; Tshenolo 4:11) Sengwe le sengwe se a se bopileng se na le melao. Gape Jehofa o na le dithata tsa go tlhoma ope fela yo a mmatlang gore e nne molaodi. Fa re rata Modimo e bile re mo ikobela, re bontsha gore re tshegetsa bolaodi jwa gagwe.—1 Ditiragalo 29:11.
28 GO SENYA MPA
Motho o senya mpa fa a bolaya ngwana yo a iseng a tsholwe. Ga se selo se se diregang ka phoso kgotsa ka gonne motho a lwala. Fa mosadi a setse a imile, se se mo popelong ya gagwe ga se selo fela se se sa reng sepe. Ke motho yo o tshelang.
29 GO TSHELWA MADI
Ke kalafi e mo go yone madi kgotsa dikarolo tsa one tsa konokono tse nnê di tsewang mo mmeleng wa motho di bo di tsenngwa mo mmeleng wa motho yo mongwe kgotsa fa motho a tshelwa madi a a setseng a bolokilwe kwa bookelong. Dikarolo tsa konokono tse nnê tsa madi ke plasma, disele tse dikhibidu tsa madi, disele tse ditshweu tsa madi le di-platelet.
30 GO KGALEMELA
Fa Baebele e bua ka “go kgalema” ga e bue fela ka go otlhaya. Fa re kgalemelwa, re a kaelwa, re a rutiwa le go baakanngwa. Le ka motlha Jehofa ga a setlhogo fa a otlhaya motho. (Diane 4:1, 2) Jehofa o tlhomela batsadi sekao se se molemo. Kotlhao ya gagwe e molemo thata jaana mo motho a ka e ratang. (Diane 12:1) Jehofa o rata batho ba gagwe e bile o a ba thapisa. O ba naya ditaelo tse di ba thusang go baakanya tsela e e phoso e ba akanyang ka yone le go ba thusa gore ba ithute go akanya le go dira dilo ka tsela e e mo itumedisang. Go kgalemela ngwana go akaretsa go mo thusa go tlhaloganya mabaka a go bo a tshwanetse go ikobela taelo e e rileng. Gape go akaretsa go ruta ngwana go rata Jehofa, Lefoko la gagwe e leng Baebele le go tlhaloganya melaometheo ya yone.
31 MADIMONA
Ke dibopiwa tsa semoya tse di bosula tse di sa bonaleng tse di nang le maatla a a fetang a batho. Madimona ke baengele ba ba bosula. Ba ile ba nna bosula fa ba ne ba itira baba ba Modimo le fa ba ne ba sa mo ikobele. (Genesise 6:2; Jude 6) Ba ne ba thusa Satane go tsuologela Jehofa.—Duteronome 32:17; Luke 8:30; Ditiro 16:16; Jakobe 2:19.


text:
Sereto sa Khunwane Ke Mokwena wa modimo sana wa nonyana Nonyana etswa maswi lebese e se kgomo. Ke Mokwena Matebele mantsho magadima ntweng ga go jewa ga ba gadimane. Ke lekobokobo le le kwa mokwane Le ntseng le re kokobokobo le mfeyane ya dilepe ya wa ekete go bolawa noga e ntsho ya bo rakgetlheu ya imena semelemethe mosimeng e si tswe gotlhe. Mekokolope e kile ya kgatlhana tseleng O montsho wa kalla o mohibidu, ba re e leseng e tlhwe e kalla
Sereto sa Bakone ba Motswege Motswege Agee Motswege Agee Mokone wa ntshi dikgolo. Ke mokone mokokona pola tse pedi Yenngwe yawa Engwe ya metswa Ke mokone wa Makgobela Mashabane Ke mmina phuti Ke tshaba mediti
Sereto sa Moswane Re Bakgaditsi Mahlokwe Mabutswela Mollo Re Bakgaditsi se meetse monepenepeng Re batho ba ba boago thetelego ‘a bodiba Kua meetsemagakwe Mogobe nkego noka-tlhoka-boelelo Re ba bina Nong Nong ye kgolo morwa Ngwato Wa Ngwato ‘a ngwana e tswa’ tswako, Ke Kgori ea nana... qhubeka ufunde »
Sereto sa Batloung ba ha Sekgwane Ke Motloung wa ha Sekgwane Motho wa ha Ndlovu yaka Ngwane Yare a tla shwa A pongwe hlooho Boko bo sale bo pitika bokalakata Ke motho wa Polokwe Motho wa kapeswa Ana apeswa mmoko wa maraba. Ke motho wa ha ntoto ya Morapedi Ke motho wa nnyo ya Lebodi. (Batloung ba ha ... qhubeka ufunde »
Batloung ba ga Shole Ke bokollela mošwang wa Tlou-Tona Ka re ga se a lala se bobile seoka Nama ya seoka ga e jewe Baji ba sone ba ka duma mala Ba lala ba goa masigo re robetse Ba tsoga ba wetse diperuperu ba otile Ke masudubele a mokgopa Ke yo gotweng moimana ga a fetolwe Ke mphetolang ke santse ke... qhubeka ufunde »
Sereto sa BaTlou ba Makgoba Re ba ga Makgoba la mmasefara sa molapo Go fara go fara le hlaka etjwa dingwe di fara ka lenono. Ke batho ba kgatla khulwana ya mosate Re batho ba pulana tsa kgopa dingope boelela o kgope gape o sere maloba ke kgopile. Re batho ba bo seroto phate ke hlagetse baola ka nna ... qhubeka ufunde »
Sereto sa BaKgatla ba Mashiane Kgabo Mokgatla Ntoanosi Esenang Monamonedi Enamela sethlare o je boreku Bo Malewa Bo Majakathata Ditshika tse diphepa Mogale mo Dikgosing
Sereto sa Phalane Ba ga Phalane a Mokhokhola Nkhokhola Bokhokhola Ke batho ba bowang Kgobadi a tlokwa ga nyadimane ga motho se hlaleli sekobo ke hlalela moloi Matebele a Moletlane moletla le ba madi a shele. Batho ba bo mmathabane mashike ngwana mosadi ya tjwang Moletlane a ngwana Legoabe la tlokwa!... qhubeka ufunde »
Sereto sa BaKgatla ba Lebotse Ke le Kuntwane le konakonetsa Le ja phate le eletse Mosetsana wa sefatana sa Moruleng Se ka sha seka falla Sa tshaba maputlaganyana Sa ba sa tshaba makgaoganyana. Mosetsana wa Pilane, Wa Phetwe Wa Molefe Wa Matshego a Lebotse Letlapa lako Mabule Moletshwari one a le t... qhubeka ufunde »
Re batho baga Kgetedi ‘A marekareka a dithoro molata mogoroga pele magoshi a shala morago. Re batho ba bowago Sellane sa raMohlala Morudi, Re bowa mokutu motlala maodi Kwa kgathe ga noka di a ela kwa barego meetse a pula ga a tlale go tlala Mathothobela Molapo.
Akuvumelekile ke lokho!


text:
*Sereto sa Bakgatla ba ga Maubane*
Rena ba Maubane re Bakgatla ba Mocha’ a Rakau,
Re bana ba Matlaisane’a Moleka
Bare Moleka imela letsogo Mme Mphiri o imele Molala.
Ditlogella mangwa tse di tlogelletsweng yena mong Tabane’a Modisa botlholo wa Pogoti ya Lehaba la tladi e khibidu.
Bare Bakgatla ke batho ba sa belegweng,
Ke ba weleng ko godimo bare phuuu mo fase,
Ba phatlalla batswa diketlana tsa Marope tse ileng tsa tlhoka mokgobokedi,
bare di kgoboketse ke mang ge e se yena mong Tabane’ a modisa botlholo wa anang Kgabo le Matlaisane.
Re Mahula’ a Marope bare o e seng Lehula le mohule,
Le phale ba bo Mosese Maatlapa Mongatane ba ileng ba tlogela Motlogolo wa bona Mosese a sala a tsoga dibete ke Bakgatla
A re nna Mokgatla ke Masubeletsa ka lerumo,
Ke tlhwele ke subeletsa Mapono Thabeng ya Mashiya Namane’ a Bakgatla,
Mme ke Rokeletse Lepono ka lerumo la tsebe ya Kgomo e telodi,
Ke era Patlaka letshwao la Ba- Mocha.
Lena Digolokwane tsa Kgomo e telodi le reng Ngwana Kgosi ya Bakgatla o bonwa ka sefaga sa thaga Molaleng mme Phatleng ona le letshwao la Badimo godimo ga leitlho la molema.
Re ba Tabane wa modisa botlholo,
Ebile re ba Mmadiobe, ke ka moo re akanang ka diobe,
Mokgwa teng re batho ba bowang ko Ube le Motlhopheng.
A re na Bakgatla le reng le seka Bogosi le merafo e sele mo nkebeng le seka le bo Pogoti le bo Botlholo mme le le makgatheng a Noka tse pedi e leng Odi le Moretele.
A ko tlhetlhise dira le Molapo wena Mokgatla Kgabo,
Ka lebaka la gore mphao wa dira ke meetse
Re bana ba Mmakhukhune’ a Matlaisane wa reng Nna a kea khukhuna a ke atla le Lengope ke tlile le Lehwilitsana la thibedi’ a bo Malebo le Uwate wabo Moleshi wa Kgabo!
*Mokgatla Kgabo!!*


text:
Molelo
Molemo ke tlhakathakanyo e e diragalang ka bonako ya di gase mo tsamaisong ya combustion, e e ntshang mogote, lesedi le tse dingwe tse di farologaneng.[1] Slower oxidative processes like rusting or digestion are not included by this definition.
Motuka ke bontlha bongwe jo bo bonalang jwa molemo gape o na le ditlhase. Fa digase tse di fisa thata, dikgona go nna ionized go dira plasma.[2] Mmala wa motuka le bogale jwa molemo bo ya ka dilo tse dishang le dilo tse di tshelwang mo teng
Ditlamorago tsa molemo ke conflagration, se se na le bokgoni jwa go senyaka mmele ka go o fisa. Molemo ke selo sa bothokwa se se amang matshelo a batho lefatshe ka bophara. Ditlamorago tse di siameng tsa molelo ke go rotloetsa kgolo le go babalela tikologo. Molemo o sa le o dirisiw ake batho go apaya, go dira mogote, sesupo le ditiro tsa propulsion. Ditlamorago tse di bosula tsa molelo di akaretsa, go leswafatsa metsi, go senya mmu, go leswafatsa loapi le kotsi mo matshelo a batho.[3]
Ditebego[fetola | Fetola Motswedi]
Maranyane[fetola | Fetola Motswedi]
Molelo o simolola fa selo se se thothetsang molelo, se kopane le selekanyo se se siameng sa gase ya oxygen kana sengwe se se na le oxygen, se le gaufi le motswedi wa mogote kana mogote o le kwa godimo ga flash point gore leokwane le ka kopangwa, gape gore e kgona go tshegetsa, selekanyo sa bonako jwa oxidation, e ntshang a tlhakatlhakanyo. This is commonly called the fire tetrahedron. Fire cannot exist without all of these elements in place and in the right proportions. For example, a flammable liquid will start burning only if the fuel and oxygen are in the right proportions. Some fuel-oxygen mixes may require a catalyst, a substance that is not directly involved in any chemical reaction during combustion, but which enables the reactants to combust more readily.
Fa o simolola go tuka, thathakanyo ya di gase e tshwanetse go diragala, mo eleng gore molelo o kgona go tshegetsa mogote wa one, ka go ntsha nonofo ya mogote mo tiragalong ya combustion le go propagate, fela fa go nale neelano ya gase le leokwane.
Molelo o ka timiwa ka go ntsha ditsetlana dingwe tse di bakang molelo. Sekaseka gase ya tholego jaaka go tswa mo letshegong la boapeelo. Molelo o ka timiwa ka tse di latelang:
- • fa o tima motswedi wa gase, mo go ntsha motswedi wa leokwane.
- Fa o kgorumetsa motuka gotlhelele, mo go fokotsa bogale jwa motuka, ka gonne combustion e dirisa gase ya oygen e e mo phefong le go e ntsha, lefelong le le gaufi le motuka o o nale CO2.
- Go tshela metsi mo molelo go fokotsa mogote o o mo teng ka bonako go na le o molelo o ka o dirang( fa o budulela mowa mo molelong go ka fokotsa mogote, wa digase tse di shang go tswa mo leokwaneng go tshwana le ntlha e e fa godimo) kana
- Go tshela sedirisiwa se se timang molelo jaaka Halon mo motukeng, se se kganelang thakathakanyo ya di gase, go fithelela selekanyo sa combation se nna bonya go babalela mola wa thakathakanyo.
Molelo o ka okediwa ka go oketsaselekanyo sa combustion Mekgwa ya go dira se ke go lekalekanyo leokwane le di gase tse thokegang tsa selekanyo se se rileng, go oketsa leokwane le gase mo bokopanyong jwa selekanyo se, go oketsa mogote, gore mogote wa molelo o kgone go tshegetsa go tuka ga molelo kana go tsenya sethothetsi; sethothedi se se dirisiwang gore leokwane le digase di thakathakane ka pela.
Motuka[fetola | Fetola Motswedi]
Motuka ke tlhakatlhakano ya digase le dilo tse di tswang mo teng, infrared, nako tse dingwe lesedi le le bonako, selekanyo sa lefelo le le ikaegileng ka ditebego tsa dilo tse dishang le tsibogo e e bonako. Mo nako tse dintsi, jaaka go sha ga dilo tsa tholego jaaka, dikgong, kana go sha mo go sa felelang ga gase, incadescent solid particles tse di bidiwang soot di ntsha o o tshwanang motuka o o phatsimang o o lephutshi. Lesedi le na le lefelo le le tsweletseng. Go sha mo go feletseng ga gase, go na le motuka wa mmala o motala, ka lobaka la go ntshiwa ga radiation ya bophara bo le bongwe go tswa mo phudugong ya electron mo di molecule tse di dirilweng ke motuka. Nako tse dinsi, go dirisiwa gase ya oxygen, mme Hydrogen e e tukang mo chloride le yone e ntsha motuka, mo go dirang gase ya Hydrogen Chloride(HCl). Thakanyo e engwe e e kgonang go ntsha motuka, mo go tse dintsi ke Fluorine le hydrogen le hydrazine le nitrogen tetroxide.
Go phatsima ga motuka go thakathakane. Mogote wa mmele wa radiation o ntshiwa mo gaseng ya soot, le dikarolo tsa leokwane, le fa go ntse jaalo dikarolo tsa soot di le dinnye thata go itshola jaaka mmele e mentsho e e siameng. Gape go ntshiwa photon, e ntshiwa ke di atoms le molecules tse di seng mathagathaga mo di gaseng Bontsi jwa mogote wa radiation o ntshiwa mo dilong tse bonalan. Mmala o ikaegile mo mogoteng wa mmele o montsho wa radiation, le kago ya boranyane gore go ntshiwa go kgonagale Mmala o tlwaelesegile mo motukeng o fetoga le mogote. Sekai se se siameng ke setshwantsho sa molelo wa naga. Fa go tuka mo gontsi go diragalang teng mo lefatshe, molelo o mosweu, mmala wa fa gole mogote thata wa dilo tsa tholego ke lephutshi. Fa godimo ga lefelo le lephutshi, mmala o fetogelosa mo bosetheng, se se raya gore ga go mogote thata, morago ga mmala o ke bohibidu, fa go seng mogote. Fa godimo ga mmala o mohibidu, go tuka ga go sa thole go diragala, gape dikarolo tse di sa tukang kgotsa di sa sha, ka tebego di dintsho.
Komponi ya NASA ya ko Amerika e lemogile gore gravity e tsaya karolo mo tiragalong ya motuka. Fa go nonofo ev e gogelang kwa godimo e fetolwa, se se ka baka mefuta e e farologaneng ya metuka[4] Kabakanyo ya metuka ka fa tlase ga diemo tsa gravity, di ikaegile ka go sutla ga dikarolwana mo metsing, jaaka soot e nna e gola go feta motuka o o tlwaelesegileng., jaaka mo kereseng mo diemong tse di tlwaelesegileng tsa go tsholetsega ga mmele, di dira gore o nne lephutshi. Fa go senang gravity, jaaka mo mafelong ka tikologong tse di mo lefaufaung, convection ca e sa thole e diragala, le mothuka o thuka ka go dikologa, le go rata go nna motala le bokgoni( lefa o ka kgona go tima fa o sa tshwarwe sentle, le gore CO2 go tswana mo go tukeng, ga e kabakangwe sentle fa go senang gravity, mme se se ka tima motuka). Go na le dithaloso tse di ntsi tsa di pharologanyo tse, mo e leng gore go ka kgonagaa gore mogote o kabakangwe ka go lekalekana, gore soot e seka ya dirwa le go tuka mo go feletseng go dirgala.[5] Diteko tse di dirilweng ke NASA di supa gore metuka e e thakanang fa go senang gravity, e letelela gore soot e le ntsi e thakane le digase morago e bo e dira thakanyo ya metuka mo lefatsheng, ka ntateng ya maitsholo a farologaneng a ditshidi fa go senang grafity, fa go tshwanthsangwa le fa go na le diemo tsa gravity e e tlwaelesegileng.[6] Ditemogo tse di ne tsa dirisiwa mo boranyane, le mo madirelong thatathata tiriso ya leokwane.
Mo diegeneng tse di tukang, go na le dikgatlo tse dintsi tse di tsewang go tima motuka. Mekgwa e e ikaegile mefuta ya leokwane, jaaka mafura, dikgong, leokwane le le nale nonofo e ntsi jaaka leokwane la difofane.
Mogote[fetola | Fetola Motswedi]
Molelo o ntsha mogote, kana ke mokgwa wa go fudusa nonofo go tswa mo mmeleng mongwe ka lobaka la go amana le taolo ya mogote.
Megote e e etsegeng ya molelo le metuka[fetola | Fetola Motswedi]
- Motuka wa gase e e hemiwang le gase ya nonofo.
- Motuka wa sedirisiwa sa madirelo a maranyane.
- • Motuka wa sedirisiwa se se tsenyang kgatelelo e potlana[7]
- Motuka wa kerese
- Go goga motsoko
- o Mogote o o sa tshwantshiwing: lethakore le le tshubilweng 585 °C (1,100 °F)
- Mogote wa go tshwantshiwa: bogare jwa fa go tshubuilweng: 700 °C (1,300 °F)
- Go nna go le mogote thata fagare.
Mogote wa metuka ka ditebego.[fetola | Fetola Motswedi]
Mogote wa metuka e e na le dikarolo tsa carbon di ntsha lesedi, di ka lemogwa ka mmala wa tsone.[8]
- Bohibidu
- -O bonala 525 °C (980 °F)
- o sa bonale: 700 °C (1,300 °F)
- mmala o o sa bonaleng wa leungo: 800 °C (1,500 °F)
- mmala o o bonalang sentle wa leungo: 900 °C (1,700 °F)
- mmala wa leungo o o bonala sentle: 1,000 °C (1,800 °F)
- mmala wa namune
- Boteng: 1,100 °C (2,000 °F)
- bonala: 1,200 °C (2,200 °F)
- Bosweu
- Bosweu: 1,300 °C (2,400 °F)
- phatsima: 1,400 °C (2,600 °F)
- galalela: 1,500 °C (2,700 °F)
Boitsaanape jwa molelo[fetola | Fetola Motswedi]
Naga e ngwe le ngwe ya tholego e na le molelo wa yone, gape ditshidi mo nageng ya teng di ikaegile ka one molelo o. Molelo o dira mafelo a bodulo,lengwe le lengwe e le fa seemong se se rileng.[9] Mefuta ya dithare, diphologolo le ditshidinyana di na le bokgoni jwa go dirisang seemo sengwe, gape fa o ntse o dira o ne mafelo a, molelo o letelela mefuta e mentsi go nna mo lefelong leo.
Mekwalo e e beilweng ya ditswa mmung[fetola | Fetola Motswedi]
Taolo ya batho[fetola | Fetola Motswedi]
Go laola molelo e ne e le phetogo e e neng e diragala mo matshelo a batho ba bogologolo. Go gotsa molelo, go dira mogote le lesedi, mo go ne go dira gore batho ba kgone go apaya dijo, go oketsa mefuta le go nna teng ga dikotla. Mogote o o neng o dirwa o ne o thuthafatsa batho ka mariga, o dira gore ba kgone go tshela mo fa go le tshididi. Molelo gape o ne o kgoba dibatlana. Bosupi jwa dijo tse di apeilweng, di ne tsa bonwa go tswa mo dingwageng tse didikadike tse di fetileng, le fa molelo o ne o sa dirisiwe ka mokgwa o o rileng go fithelela ka dingwaga tse 400,00 tse di fitileng. [10] Bosupi bo bo ne jwa anama ka dingwaga tse masome mathano go ya ko lekgolo tse di fitileng, go supa gore tiriso e ntsi nako le nako; mo go kgathisang, ka nako e lengwefela go leswafatsa phefo le gone ga simolola go anama, ka dipalo tse dintsi.[10] Tiriso ya molelo e ne ya simolola go nna mafathatha, o ne wa dirisiwa go dira magala le go laola ditshidi tsa naga dingwaga tse makgole a lesome a a fetileng.[10]
Molelo gape o ne dirisiwa mo dingwageng tse difitileng go bogisa le go athola, e le go fisa motho a tshela le didirisiwa tsa pogiso jaaka sethako sa tshipi, se se neng se tlatswa ka metsi, mafura kana se fisiwa ka molelo gore motho a bogisege.
ka nako ya diphetogo go tswa mo tsomeng go ya ko jwaleng dijalo, batho fatshe ka bophara ba ne ba dirisa molelo jaaka sedirisiwa sa go babalela lefatshe. melelo e ne laolwa ka go fisamlelo e e tsididi fa go tshwantshangwa le melelo e bogale e e senyang mmu. Melelo e e bogale e senyaka dijwalo le diphologolo gape e tsenya batho mo kotsing. Se ke mathata a matona mo nageng tsa gompieno fa go fisa melelo ya setso is thibelwa go rotloetsa kgolo ya dithare tse di dirang dilo tsa kago. Melelo e e seng bogale e diriwa thata ka paka ya dithobologo le thobo. go supa fa go tshubiwa ka nonofo ya ditshidi tse di suleng e sa gole sentle, se seka simolodisa melelo e e bogale. go na le mefuta e mentsi ya tikologo, e rotloetsang entsifalo ya diphologolo le ditlhare. Batho bo ne ba dira gore dinaga tse dikgothaganeng di atloge.
Go na le dipalo tse di ntsi tsa tiriso ya molelo. Fa o ka akanya sentle molelo o dirisiwa ke mongwe le mongwe mo lefatsheng ka tsela e e laolesegang. Badirisi ba dipalamo tse di dirisa molelo, ba ditisa molelo nako le nako ba kgweetsa. Madirelo a nonofo ya motlakase e kabakanya palo e ntsi ya motlakane mo bathong.
Tiriso ya molelo mo dintlweng e sale e nna ditso. Molelo o ne o dirisiwa mo didirisiwa tsa ntwa. Hormer o ne a bua ka tiriso ya molelo ga baeteledipele ba ba gerika ba ba neng ba iphithile mo pitseng ya dikgong go fisa Troy ka na ya dintwa tsa trojan. Moragonya ba Byzantine ba ne ba dirisa molelo wa bagerika go thasela dikepe le banna, Ka nako ya ntwa ya ntlha ya lefatshe, batho ba ntlha ba ba ne ba tika melelo e ne e le dithopha tsa ntwa, gape go dikoloi tsa ntwa dine di agegile sentle. mo dintweng tse di neng tsa tla morago, dibetsa tsa ganyaolo di ne di dirisiwa ke Axis le Allies go tshwana, thatathata ko Tokyo, Rotterdam,lontone, Hamburg le Dresden, mo tiragalong tse pedi tse, ntwa ya melelo e ne simolodisiwa ka bomo e mo one molelo o ne o dikologa toropo, o ne wa gogelwa mo teng . Masole a difofane a Amerika le one a dirisa dibetsa tse kgathanong le Japane ka nako ya bone ya ntwa, mme se sa senyaka matlo a ne a agilwe ka dikgong le di pampiri. Tiriso ya leokwane e ne ya simolola ka kgwedi ya Phukwi ka ngwaga wa 1944, ko bofelo jwa ntwa ya bobedi, ntswa tiriso ya lone ga e a ka kgathegelwa ke sechba go fithelela ntwa ya Vietnam. Sebetsa sa kganyaqolo se se dirilweng ka leokwane le yone e ne e dirisiwa.
Tiriso jaaka leokwane[fetola | Fetola Motswedi]
Leokwane fa le tshubiwa le ntshang nonofo e e bothokwa Dikgong ke kgale di dirisiwa jaaka leokwane, le gompieno di a dirisiwa. Tiriso ya leokwane le tswang mo mmung jaaka petroleum, gase ya tholego le magala, mo madirelong a maokwane a kabakanya bontsi jwa motlakase lefatshe ka bophara mo bo gompienong; sethopa sa nonofo ya mafatshe e buile gore selekanyo se se masome a boferabobedi a motlakase a tswa mo metsweding e. [12] molelo mo madirelong a motlakase o dirisiwa go thuthafatsa metsi, go dira mosi o o dirisiwang ke mafetho. Mafetho a a tlaabo a dikolosa generatara ya motlakase go dira motlakase. Molelo o dirisiwa gape go dira ditiro, mo di engineng.
Dilo tse di salang morago ga go sha di bidiwa masalela kana molora, fa go lora go yone go le kwa tlase ga mogote wa motuka, go e kopane le go omelela jaaka e tshidifala, lefa go lora ga molora go le fa godimo ga mogote wa motuka.
Tshireletso le Thibelo[fetola | Fetola Motswedi]
Mananeo a thibelo ya melelo ya naga lefatshe ka bophara, e ka dira gore go dirisiwe di tsela tsa go thibela jaakago dirisa lefelo la tholego le melelo e e laolesegang. [13][14][15] Go dirisa lefelo la naga la molelo go tewa molelo mongwe le mongwe o o bakilweng ke dilo tsa tholego, tse dilaqolesegang mmele di letelelwa go sha. Melelo e e laolwang ke meloelo e simolotsweng ke makalana a goromente, ko tlase ga diemo tsa loapi tse di seng kotsi.[16]
Makalana a a lwantshang melelo a teng mo mafelo a a tthabologileng go tioma le laola melelo e e sa laolesegeng Batima melelo ba ba ithuthuntshitsweng ba dirisa di dirisiwa tsa go tima molelo, dirisiwa tsa metsi jaaka polokelo ya metsi le dilo tse di timang molelo kana ba ka dirisa dilo dingwe ba lebeletse gore molelo o bakilwe ke enng.
Thibelo ya molelo e diretswe go fokotsa metswedi e e thothetsang molelo. Thibelo ya melelo e akaretsa go ruta batho gore ba ka emisa go simolola molelo jaang.[17] Mo dikago tse ditona thata dikole, thuthuntsho ya melelo e a diriwa go ruta botho gore ba ka itsaya jaang mo di kagong tse dishang. Go simolola molelo kana bomo ke molato ka fa tlase ga melawana mengwe.
Dikago tsa maemo a ntlha di thoka di dirisiwa tsa thibelo ya molelo le thibelo e e mathagathaga go fokotsa tsenyo e e ka bakwang ke molelo. Mofuta mongwe wa thebelo ya molelo ke mafelo a gasa metsi. Go oketsa thibelo ya melelo mo dikagong, di dirisiwa tsa kago le dilwana tsa ntlo mo mafatsheng aa thabologileng di a sekwasekwa go bona gore a ga di tshabelelwe ke molelo. kago ya didirisiwa tsa ntlo, go betla le dipolaseteke tse di dirisiwang mo dipalamong le mo ditirong tse dingwe di lekilwe.
Fa thibelo le tshireletso ya molelo e padiler, makalana a madi a tsa melelo ba ka thusa ka madi.
Paakanyo[fetola | Fetola Motswedi]
Go na le mefuta le ditsela tse di farologaneng tse di dirisiwang , go ya mefuta wa molelo kaq na tshenyo ya molelo. Tsenyo ya molelo e ka dirwa ke dithopha tsa taolo ya dilwana, batho ba ba babalelang dikago, kana beng ba metse ka bo bone; mme fela go bitsa maitsaanape wa paakanyo ya tshenyo ya melelo, go thophilewe e le tsela e e siameng gape e babalesegile go baakanya dilwana tse sentsweng ke molelo. Bontsi jwa bone ba balwa kwa tlase ga paakanyo ya tshenyo ya metsi le molelo, gape ba ka kgona go thusa go paakanya ka bonako, ba baakanyetsa beng ba motse kana makalana a matona.[18]
Dikomponi tse di baakanyang ditshenyo tsa metsi le molelo di laolwa ke maphata a baji ba reki. Ko Calafonia, dipaakanyo tsotlhe tsa meklelo le metsi di kwadisitswe kwa tlase ga lekalana la ditumalano tsa go dira ka go bereka. [19] Mo bogompienong, lekalana le ga lena dithopha tsa paakanyo ya ditshenyo tsa metsi kana molelo. Mme ntswa lekalana le le batla setlankana e le sesupo gore ba letelelwe go paakanya ditshenyo tsa metsi le molelo.[20]
O ka tsibogela[fetola | Fetola Motswedi]
Tempolete:Portal Tempolete:Div col
- Áed (leina le le leilweng)
- molelo o o na le mmala
- Go sha
- Go tshuba moswi
- Go tuka mo go rotloetswang ke mogote wa letsatsi
- Molelo (Tsetlana ya maemo)
- Tshekatsheko ya molelo
- kelothoko ya molelo
- Molete wa molelo
- molelo wa phefo
- kobamelo ya molelo
- Teko ya motuka
- Tsela ya botshelo e es sireletsegileng
- Maina a melelo a ditso
- maina a motswedi wa lesedi
- Boitsaanape jwa go tshuba
- Sedirisiwa se sesupa motuka wa melelo e metona e e laolesegang
- lefoko la segerika le le rayang molelo
- Go bola ga dilo tse suleng ka mogote mongwe o o rileng.
- Mokgwa o sa laolesegeng wa go simolola molelo
- Mosi
- Letunya mosi
Ditshwantsho tsa tlaleletso[fetola | Fetola Motswedi]
Tse di latelang ke tse di dirisitsweng go batla kitso e e kwadilweng fa[fetola | Fetola Motswedi]
- ↑ Tempolete:Cite document
- ↑ Helmenstine, Anne Marie. "What is the State of Matter of Fire or Flame? Is it a Liquid, Solid, or Gas?". About.com. Retrieved 2009-01-21.
- ↑ Lentile, et al. , 319
- ↑ Spiral flames in microgravity, National Aeronautics and Space Administration, 2000.
- ↑ CFM-1 experiment resultsTempolete:Dead link, National Aeronautics and Space Administration, April 2005.
- ↑ LSP-1 experiment resultsTempolete:Dead link, National Aeronautics and Space Administration, April 2005.
- ↑ "Pyropen Cordless Soldering Irons" (PDF).
- ↑ "A Book of Steam for Engineers", The Stirling Company, 1905
- ↑ Begon, M., J.L. Harper and C.R. Townsend. 1996. Ecology: individuals, populations, and communities , Third Edition. Blackwell Science Ltd., Cambridge, Massachusetts, USA.
- ↑ 10.0 10.1 10.2 Tempolete:Cite doi
- ↑ [56]
- ↑ ""Share of Total Primary Energy Supply", 2002; International Energy Agency".Tempolete:Dead link
- ↑ Federal Fire and Aviation Operations Action Plan , 4.
- ↑ Tempolete:Vancite web
- ↑ Tempolete:Vancite journal
- ↑ Tempolete:Vancite web
- ↑ Fire & Life Safety EducationTempolete:Dead link, Manitoba Office of the Fire Commissioner
- ↑ Begal, Bill (August 23, 2007). "Restoration With a Capital E-P-A: A Case Study". Restoration & Remediation. http://www.randrmagonline.com/CDA/Archives/BNP_GUID_9-5-2006_A_10000000000000156172. Retrieved 2008-04-11.
- ↑ "California Contractors State License Board". State of California. http://www.cslb.ca.gov/. Retrieved 2010-08-29.
- ↑ "What You Should Know About Your Water Damage Or Mold Removal Company:". Rapco West Environmental Services, Inc.. http://www.rapcowest.com/water.html. Retrieved 2010-08-29.
Tshekatsheko ya bakwadi[fetola | Fetola Motswedi]
- Tempolete:Cite document Tempolete:Dead link
- Haung, Kai. 2009. Palo ya batho le dikago tsa dintlha tsa amang palo ya melelo ya bonno jwa batho mo ditoropong tse ditona tsa Amerika. Tshekatsheko e e dirilwe . ko mmadikole wa Texas TXstate.edu
- Tempolete:Vancite journal
- Kosman, Admiel: Molelo o rileng. In: Thu, Ferikgong 13, 2011.
Metswedi[fetola | Fetola Motswedi]

- Molelo o bereka jang at Dilo di bereka jang
- Molelo ke eng? go tswa ka thamalalo
- {0mo molelong,Adobe Flash-go tswa mo ithuthuntshong ya maranyane koNOVA (TV series)
- melelo ya batho ba ntlha BBC mekwalo ka bo itemogelo jwa baitsaanape.
- [http://microgravity.grc.nasa.gov/combustion/cfm/cfm_index.htm
- tiriso ya molelo go ijesa monateka sedirisiwa sa motuka


text: 4 Ka jalo, e re ka go sa ntse go na le tsholofelo ya go ikhutsa mo letsatsing la gagwe la boikhutso, a re nneng re disitse* gore ope mo go lona a se ka a palelwa ke go ikhutsa mo letsatsing leo.+2 Gonne le rona re boleletswe dikgang tse di molemo+ fela jaaka borraaronamogolo. Mme ga ba a ka ba di ikobela, ka jalo ga di a ka tsa ba tswela mosola, ka gonne ba ne ba se na tumelo e e tshwanang le ya ba ba neng ba di ikobela.3 Gonne rona ba re nang le tumelo re a ikhutsa mo letsatsing leno, fela jaaka a ne a re: “Ka jalo, ke ne ka ikana ke galefile ka re, ‘Ga ba kitla ba ikhutsa mo letsatsing la me la boikhutso,’”+ le fa gone a ne a wetsa ditiro tsa gagwe go tloga fa e sa le batho ba bopiwa.*+4 Gonne golo gongwe o buile jaana ka letsatsi la bosupa: “Mme Modimo o ne a ikhutsa ka letsatsi la bosupa mo ditirong tsotlhe tsa gagwe,”+5 mme le fano gape a re: “Ga ba kitla ba ikhutsa mo letsatsing la me la boikhutso.”+6 Ka jalo, e re ka bangwe ba sa ntse ba ka kgona go ikhutsa mo letsatsing la gagwe la boikhutso, mme ba ba neng ba bolelelwa dikgang tse di molemo pele ba ne ba se ka ba kgona ka ntlha ya botlhokakutlo.+7 Ke gone ka moo morago ga lobaka lo loleele, Modimo a ileng a bua mo pesalemeng ya ga Dafide a re, “Gompieno fa lo reetsa lentswe la me, lo se ka lwa thatafatsa dipelo tsa lona.”+ Gape o tshwaya letsatsi le le rileng, le a le bitsang “Gompieno.”8 Gonne fa Joshua+ a ka bo a ba isitse kwa lefelong la boikhutso, Modimo a ka bo a sa bua ka letsatsi le lengwe morago ga moo.9 Ka jalo, batho ba Modimo ba tswelela ba na le letsatsi la go ikhutsa le le tshwanang le letsatsi la Sabata.+10 Gonne motho yo o ikhuditseng mo letsatsing la Modimo la boikhutso, o ikhuditse mo ditirong tsa gagwe, fela jaaka Modimo a ne a ikhutsa mo ditirong tsa gagwe.+11 Ka jalo, a re direng bojotlhe gore re kgone go ikhutsa mo letsatsing leo, gore go se ka ga nna le ope yo o welang mo mokgweng oo wa botlhokakutlo.+12 Gonne lefoko la Modimo le a tshela e bile le naya maatla+ e bile le bogale thata go gaisa tšhaka epe e e magalemabedi,+ gape le tlhaba gore le bo le kgaoganye maikutlo le moya,* malokololo le moko, e bile le kgona go senola dilo tse re di akanyang le tse re di eletsang mo pelong.13 Mme ga go na ope kgotsa sepe se se fitlhegileng mo go ene,+ mme dilo tsotlhe di senogile e bile di a bonala mo matlhong a ene yo o tla re atlholang go ya ka ditiro tsa rona.+14 Ka jalo, e re ka re na le moperesiti yo mogolo yo o neng a ya kwa legodimong, e bong Jesu Morwa Modimo,+ a re tsweleleng re bua phatlalatsa gore re dumela mo go ene.+15 Gonne moperesiti yo mogolo yo re nang le ene, ga se yo o ka se kang a re utlwela botlhoko ka ntlha ya makoa a rona,+ mme ke yo o lekilweng ka ditsela tsotlhe tse le rona re lekilweng ka tsone, mme gone o ne a tswelela a sa leofe.+16 Ka jalo, a re atameleng kwa setulong sa bogosi sa bopelonomi jo bogolo* e bile a re rapeleng re sa tshabe sepe,+ gore re tle re utlwelwe botlhoko re bo re newe bopelonomi jo bogolo gore bo re thuse ka nako e e tshwanetseng.


text:
KGAOLO YA BOROBEDI
O ne A Itshoka Le fa A Lebane le Maemo a a Kgobang Marapo
1. Ke eng fa batho ba Shilo ba ne ba utlwile botlhoko e bile ba hutsafetse?
SAMUELE o ne a kgona go utlwa kutlobotlhoko e e wetseng Shilo. Go ne go bonala motse otlhe o le mo khutsafalong. Ke basadi le bana ba le kae ba ba neng ba lelela borraabone, banna ba bone, bomorwaabone le bokgaitsadiabone ba ba neng ba se kitla ba boela gae? Se re se itseng fela ke gore Bafilisitia ba ne ba fentse Baiseraele botlhoko mme ba bolaya masole a le 30 000, le gore masole a mangwe a Baiseraele a le 4 000 a ne a sa tswa go bolawa mo ntweng e nngwe.—1 Sam. 4:1, 2, 10.
2, 3. Ke ditiragalo dife tsa masetlapelo tse di latelanang tse di neng tsa dira gore Shilo e tlhabise ditlhong e bo e latlhegelwe ke kgalalelo ya yone?
2 Mme eo e ne e le nngwe ya ditiragalo tsa masetlapelo tse di neng tsa latelana. Barwa ba babedi ba ba bosula ba Moperesiti yo Mogolo e bong Eli, Hofeni le Finease, ba ne ba dule mo Shilo ba tshotse letlole le le boitshepo la kgolagano. Letlole leno la botlhokwa le ne le tshwantshetsa go nna gone ga Modimo mme gantsi le ne le nna mo karolong e e boitshepo ya motlaagana—tempele e e keteng mogope. Ka jalo, batho ba ne ba ya ntweng ba tshotse Letlole, ka boeleele ba akanya gore le ne le tla nna jaaka pheko e e neng e tla dira gore ba fenye. Le fa go ntse jalo, Bafilisitia ba ne ba gapa Letlole mme ba bolaya Hofeni le Finease.—1 Sam. 4:3-11.
3 Motlaagana wa kwa Shilo o ne o sa bolo go tlotlomadiwa ka gonne ka makgolokgolo a dingwaga Letlole le ne le nna mo go one. Jaanong le ne le sa tlhole le le teng. Fa Eli wa dingwaga tse 98 a utlwa dikgang tseo, o ne a wa mo setulong mme a swa. Ngwetsi ya gagwe, e monna wa yone a neng a swa mo go lone letsatsi leo, le yone e ne ya swa fa e belega. Pele ga ngwetsi eno e swa, e ne ya re: “Kgalalelo e dule mo Iseraele e ile botshwarwa.” Ruri dilo di ne di fetogile mo Shilo.—1 Sam. 4:12-22.
4. Re tlile go tlotla ka eng mo kgaolong eno?
4 Samuele o ne a tla itshokela jang maemo ano a a kgobang marapo? A tumelo ya gagwe e ne e tla nna e nonofile gore a kgone go thusa batho ba Jehofa a neng a sa tlhole a ba sireletsa le go ba amogela? Ka dinako dingwe le rona re ka lebana le mathata le dilo tse di kgobang marapo tse di lekang tumelo ya rona, ka jalo a re boneng gore re ka ithuta eng mo go Samuele.
O ne A “Diragatsa Tshiamo”
5, 6. Pego eno ya Baebele e bua thata ka eng mo lobakeng lwa dingwaga di le 20, mme Samuele o ne a ntse a dira eng mo nakong eo?
5 Go tloga fano Baebele ga e tlhole e bua ka Samuele mme e bua ka Letlole le le boitshepo e bile e tlhalosa kafa Bafilisitia ba ileng ba boga ka teng ka gonne ba le tsere, mo ba ileng ba patelesega go le busa. Fa e simolola go bua ka Samuele gape, go ne go setse go fetile dingwaga di ka nna 20. (1 Sam. 7:2) O ne a dira eng mo dingwageng tseo? Baebele e re naya karabo.
6 Re utlwa gore pele lobaka lono lo simologa, “lefoko la ga Samuele [le ne] la tswelela go tla mo Iseraele yotlhe.” (1 Sam. 4:1) Pego eno e tlhalosa gore morago ga lobaka loo, Samuele o ne a nna a etela metse e meraro ya Iseraele gangwe mo ngwageng, a rarabolola dikgotlhang le go araba dipotso. Go tswa foo o ne a boela kwa motseng wa gaabo wa Rama. (1 Sam. 7:15-17) Go bonala sentle gore Samuele o ne a nna a tshwaregile, mme mo lobakeng loo lwa dingwaga tse 20, o ne a na le mo gontsi go go dira.
Le fa gone pego ya Baebele e sa bue sepe ka Samuele mo lobakeng lwa dingwaga di ka nna 20, re ka tlhomamisega gore o ne a tswelela a direla Jehofa
7, 8. (a) Ke molaetsa ofe o Samuele a neng a o bolelela batho morago ga go dira ka natla dingwaga di le masome a mabedi? (b) Batho ba ne ba itshwara jang ka se Samuele a neng a ba tlhomamisetsa sone?
7 Boitsholo jo bo sa siamang le ditiro tse di bosula tsa bomorwa Eli di ne di koafaditse tumelo ya batho. Go bonala seo se ile sa dira gore bontsi jwa batho ba simolole go obamela medingwana. Le fa go ntse jalo, morago ga go dira ka natla dingwaga di le 20, Samuele o ne a naya batho molaetsa ono: “Fa e le gore lo boela kwa go Jehofa ka pelo ya lona yotlhe, tlosang medimo e sele mo gare ga lona le ditshwantsho tsa ga Ashethorethe, mme lo kaele pelo ya lona ka tlhomamo kwa go Jehofa lo bo lo direle ene a le esi, mme o tla lo golola mo seatleng sa Bafilisitia.”—1 Sam. 7:3.
8 ‘Seatla sa Bafilisitia’ se ne se gatelela batho. E re ka masole a Baiseraele a ne a ripitlilwe, Bafilisitia ba ne ba akanya gore ba ka gatelela batho ba Modimo ba sa kgorelediwe ke sepe. Mme Samuele o ne a tlhomamisetsa batho gore dilo di ne di tla fetoga fa fela ba ne ba ka boela kwa go Jehofa. A ba ne ba iketleeleditse go dira jalo? Samuele o ne a itumela fa ba tlogela go obamela medingwana mme ba “simolola go direla Jehofa a le esi.” Samuele o ne a laela gore batho ba phuthegele kwa Misepa, motse o o mo nageng e e dithaba kwa bokone jwa Jerusalema. Batho ba ne ba phuthega, ba itima dijo mme ba ikwatlhaela maleo a bone a mantsi a go obamela medingwana.—Bala 1 Samuele 7:4-6.
Bafilisitia ba ne ba akanya gore go phuthega ga batho ba ga Jehofa ba ba ikwatlhaileng go ne go tla ba naya tshono ya go ba bogisa
9. Bafilisitia ba ne ba bona tshono ya go dira eng, mme batho ba Modimo ba ne ba tsibogela jang kotsi eo?
9 Le fa go ntse jalo, Bafilisitia ba ne ba utlwela ka kokoano eno e kgolo mme ba tsaya seo e le tshono ya go tlhasela. Ba ne ba romela 1 Sam. 7:7-10.masole a bone kwa Misepa gore a nyeletse baobamedi bao ba ga Jehofa. Baiseraele ba ne ba utlwela ka kotsi e e tlang. E re ka ba ne ba tshogile, ba ne ba kopa Samuele gore a ba rapelele. O ne a dira jalo, a bo a ntsha le setlhabelo. Ka nako eo ya kokoano e e boitshepo, masole a Bafilisitia a ne a tlhasela Misepa. Jehofa o ne a araba thapelo ya ga Samuele. Tota e bile, Jehofa o ne a dira gore go utlwale modumo wa tšhakgalo. O ne a “dira gore maru a dume ka modumo o o kwa godimo mo letsatsing leo kgatlhanong le Bafilisitia.”—
10, 11. (a) Ke eng fa go ka tswa go ne go na le sengwe se se sa tlwaelegang ka tumo ya maru e Jehofa a neng a e tlisetsa masole a Bafilisitia? (b) Ntwa e e neng ya simologa kwa Misepa e ne ya felela jang?
10 A jaanong re tshwanetse go akanya gore Bafilisitia bao ba ne ba tshwana le bana ba ba boi, ba ba iphitlhang ka bommaabone fa ba utlwa modumo wa dikgadima? Nnyaa, banna bano e ne e sa bolo go nna masole mme ba ne ba nonofile. Ka jalo, tumo eno ya maru e tshwanetse ya bo e ne e le modumo o ba iseng ba tsamaye ba o utlwe. A ba ka tswa ba ne ba tshosiwa ke tsela e “modumo [ono] o o kwa godimo” o neng o utlwala ka yone? A maru a ka tswa a ne a duma loapi lo apogile kgotsa go utlwala modumo o mogolo o o tswang mo dithabeng? Ga re itse gore go ne go direga eng, mme gone modumo oo o ile wa tshosa Bafilisitia bao fela thata. Fa ba ntse ba tlhakane tlhogo jalo, dilo di ne tsa fetoga ka ponyo ya leitlho mme ya nna bone ba tlhaselwang. Banna ba Baiseraele ba ne ba tswa mo Misepa, ba ba thologela mme ba ba fenya, go tswa foo ba ba lelekisa sekgala sa dikilometara di le dintsi go ya kwa lefelong le le kwa borwabophirima jwa Jerusalema.—1 Sam. 7:11.
11 Ntwa eo e ne ya tlisetsa batho ba Modimo phetogo e kgolo. Bafilisitia ga ba a ka ba tlhola ba tlhasela batho ba Modimo fa Samuele e ntse e le moatlhodi. Mme batho ba Modimo ba ne ba boa ba tsaya metse ya bone e Bafilisitia ba neng ba e gapile.—1 Sam. 7:13, 14.
12. Go kaya eng fa go twe Samuele o ne a “diragatsa tshiamo,” mme ke dinonofo dife tse di mo thusitseng go nna a tlhagafetse?
12 Makgolokgolo a dingwaga moragonyana, moaposetoloi Paulo o ne a umaka Samuele e le mongwe wa baatlhodi le baporofeti ba ba ikanyegang ba ba neng ba “diragatsa tshiamo.” (Baheb. 11:32, 33) Tota Samuele o ne a thusa gore go dirwe se se molemo le se se siameng mo matlhong a Modimo. O ne a nna a tlhagafetse ka gonne a ne a leta Jehofa ka bopelotelele, a dira tiro ya gagwe ka boikanyegi le fa a ne a lebane le maemo a a kgobang marapo. Gape o ne a bontsha gore o na le kanaanelo. Morago ga phenyo ya kwa Misepa, Samuele o ne a tlhoma sefikantswe go nna segopotso sa kafa Jehofa a thusitseng batho ba gagwe ka gone.—1 Sam. 7:12.
13. (a) Ke dinonofo dife tse re tlhokang go nna le tsone fa re batla go etsa Samuele? (b) O akanya gore ke leng re tshwanetseng go lwela go nna le dinonofo tse di tshwanang le tsa ga Samuele?
1 Petere 5:6.) Ke mang mo go rona yo o sa tlhokeng dinonofo tseno? Go molemo go bo Samuele a ile a nna le dinonofo tseo le go di bontsha fa a sa ntse a le mosha, ka gonne o ne a lebana le maemo a a kgobang marapo tota fa a setse a godile.13 A le wena o batla go “diragatsa tshiamo”? Fa go le jalo, go ka nna molemo gore o ithute go nna pelotelele, go nna boikokobetso le go nna le kanaanelo fela jaaka Samuele. (Bala
“Bomorwao Ga ba A Tsamaya mo Ditseleng Tsa Gago”
14, 15. (a) Ke eng se se ileng sa swabisa Samuele thata fa ‘a setse a tsofetse’? (b) A Samuele e ne e le rre yo o leseletsang dilo jaaka Eli? Tlhalosa.
14 Fa pego ya Baebele e bua gape ka Samuele, o ne a “setse a tsofetse.” Ka nako eo Samuele o ne a na le barwa ba babedi ba ba neng ba setse ba godile e bong Joele le Abija, mme o ne a ba naya boikarabelo jwa go mo thusa mo tirong ya go atlhola. Le fa go ntse jalo, ba ne ba mo swabisa. Le mororo Samuele a ne a ikanyega e bile a siame, bomorwawe ba ne ba dirisa maemo a bone go itsholegela molemo, ba sokamisa katlholo e bile ba amogela pipamolomo.—1 Sam. 8:1-3.
15 Letsatsi lengwe, banna ba bagolwane ba Iseraele ba ne ba ya kwa moporofeting yono yo o godileng ba ya go ngongorega. Ba ne ba re: 1 Sam. 8:4, 5) A Samuele o ne a itse ka bothata jono? Pego eo ga e tlhalose. Mme gone, Samuele e ne e le rre yo o molemo, o ne a sa leseletse dilo jaaka Eli. Jehofa o ne a kgalema Eli le go mo otlhaela go bo a sa kgalemela bomorwawe fa ba dira bosula le go bo a ile a ba tlotla go feta Modimo. (1 Sam. 2:27-29) Jehofa ga a ka a fitlhela Samuele a dira se se tshwanang.“Bomorwao ga ba a tsamaya mo ditseleng tsa gago.” (
16. Batsadi ba ikutlwa jang fa bana ba bone ba tsuologa, mme ba ka bona jang kgomotso le kaelo mo sekaong sa ga Samuele?
16 Pego eno ga e tlhalose gore Samuele o ne a tlhabiwa ke ditlhong, a tlhobaela kgotsa a tshwenyega go le kana kang fa a sena go utlwa ka boitsholo jo bo bosula jwa bomorwawe. Le fa go ntse jalo, batsadi ba le bantsi ba tshwanetse ba bo ba tlhaloganya gore o ne a ikutlwa jang. Mo metlheng eno e e bosula, go tlwaelegile thata gore bana ba tsuologele taolo le kotlhao ya batsadi ba bone. (Bala 2 Timotheo 3:1-5.) Batsadi ba ba mo kutlobotlhokong e e ntseng jalo ba ka bona kgomotso le kaelo mo sekaong sa ga Samuele. Ga a ka a letla go tlhoka tumelo ga bomorwawe go fetola tsela e a neng a tshela ka yone. Se lebale, le fa batsadi ba sa kgona go fitlhelela dipelo tsa bana ba bone tse di kgwaraletseng ka mafoko le ka go ba otlhaya, ba sa ntse ba ka di fitlhelela ka sekao sa bone se se molemo. Mme batsadi ba ka kgona go tswelela ba itumedisa Rraabone yo o kwa legodimong e bong Jehofa Modimo—fela jaaka Samuele a ne a dira.
“A ko O re Tlhomele Kgosi”
17. Banna ba bagolwane ba Iseraele ba ne ba pateletsa Samuele go dira eng, mme o ne a itshwara jang?
17 Bomorwa Samuele ba ne ba sa lemoge gore bopelotshetlha le bogagapa jwa bone bo tla felela ka eng. Banna ba bagolwane ba Iseraele ba ne ba raya Samuele ba re: “Jaanong a ko o re tlhomele kgosi gore e re atlhole jaaka ditšhaba tsotlhe.” A mafoko ao a ne a dira gore Samuele a ikutlwe e kete ga a tlhole a batliwa? Aitsane, go ne go setse go fetile dingwaga di le dintsi Jehofa a mo dirisa e le moatlhodi. Jaanong ba ne ba sa tlhole ba batla go atlholwa ke moporofeti yo o nyatsegang jaaka Samuele, mme ba ne ba batla go atlholwa ke kgosi. Ditšhaba tse di ba dikologileng di ne di na le dikgosi, mme Baiseraele le bone ba ne ba batla kgosi! Samuele o ne a itshwara jang? Re bala jaana: “Selo seno se ne se le bosula mo matlhong a ga Samuele.”—1 Sam. 8:5, 6.
18. Jehofa o ile a gomotsa Samuele jang, mme gone o ile a senola jang boleo jo bo masisi jwa Iseraele?
18 Ela tlhoko kafa Jehofa a ileng a araba ka gone fa Samuele a mo rapela ka kgang eno: “Reetsa lentswe la batho malebana le sotlhe se ba se go rayang; gonne ga ba a gana wena, mme ba ganne nna gore ke se ka ka nna kgosi ya bone.” Mafoko ao a ne a gomotsa Samuele, mme ruri batho bao ba ne ba tlhapaditse Modimo Mothatayotlhe! Jehofa o ne a bolelela moporofeti wa gagwe gore a tlhagise Baiseraele ka ditlamorago tse di botlhoko tse ba neng ba tla lebana le tsone fa ba nna le kgosi ya motho. Fa Samuele a dira jaaka a laetswe, ba ne ba tatalala ba re: “Nnyaa, 1 Sam. 8:7-19.mme re tla okamelwa ke kgosi.” E re ka Samuele a ne a ikobela Modimo wa gagwe ka metlha, o ne a ya go tlotsa kgosi e Jehofa a neng a e tlhophile.—
19, 20. (a) Ke ka ditsela dife Samuele a ileng a ikobela taelo ya ga Jehofa ya go tlotsa Saulo gore a nne kgosi ya Iserale? (b) Samuele o ile a tswelela jang a thusa batho ba Modimo?
19 Mme gone Samuele o ne a dira seo jang? A o ne a dira ka go ikgolola fela? A o ne a itetla go kgobiwa marapo le go kgopisiwa ke maemo ao a a bosula? Batho ba le bantsi ba ka dira seo fa ba lebane le maemo ao, mme Samuele ga a ka a dira jalo. O ne a tlotsa Saulo mme a amogela gore monna yono e ne e le ene yo Jehofa a mo tlhophileng. A mo atla go bontsha gore o a mo amogela le go mo ikobela gonne e le kgosi e ntšha. Mme o ne a raya batho a re: “A lo bone ene yo Jehofa a mo tlhophileng, gore ga go na ope yo o tshwanang le ene mo bathong botlhe?”—1 Sam. 10:1, 24.
20 Samuele ga a ka a tlhoma mogopolo mo diphosong tsa monna yo Jehofa a mo tlhophileng, go na le moo o ne a o tlhoma mo dilong tse di molemo tse a di dirang. Mme o ne a nna a akantse ka go ikanyega ga gagwe mo Modimong, go na le go batla go amogelwa ke batho ba ba fetofetogang. (1 Sam. 12:1-4) Gape o ne a dira tiro ya gagwe ka boikanyegi, a gakolola batho ba Modimo ka dilo tse di ka koafatsang tumelo ya bone, e bile a ba kgothaletsa go nna ba ikanyega mo go Jehofa. Kgakololo ya gagwe e ne ya fitlhelela dipelo tsa bone, mme ba kopa Samuele gore a ba rapelele. O ne a ba araba ka tsela e e molemo a re: “Go ka se direge gore ke leofele Jehofa ka go kgaotsa go lo rapelela; mme ke tla lo laya ka tsela e e molemo le e e siameng.”—1 Sam. 12:21-24.
Sekao sa ga Samuele se re gopotsa gore le ka motlha re se ka ra itetla go nna lefufa kgotsa go galefa
21. Sekao sa ga Samuele se ka go thusa jang fa go ka direga gore o ikutlwe o kgobegile marapo fa mongwe a newa maikarabelo kgotsa tshiamelo nngwe?
21 A o kile wa ikutlwa o kgobegile marapo fa mongwe a newa maikarabelo kgotsa tshiamelo nngwe e e rileng? Sekao sa ga Samuele se re bontsha sentle gore le ka motlha ga re a tshwanela go itetla go fufega kgotsa go kgopisega. (Bala Diane 14:30.) Modimo o segofatsa motlhanka mongwe le mongwe wa gagwe yo o ikanyegang ka tiro e ntsi le e e kgotsofatsang.
“O Tla Hutsafalela Saulo ka Lobaka lo lo Kae?”
22. Ke eng fa go utlwala go bo kwa tshimologong Samuele a ne a bona molemo mo go Saulo?
22 Go a utlwala go bo Samuele a ne a bona se se molemo mo go Saulo; ruri monna yono o ne a le molemo. O ne a katogile monyo, a lebega, a le pelokgale e bile a le botlhale mme ka nako eo o ne a le boingotlo e bile a sa ikgogomose. (1 Sam. 10:22, 23, 27) Kwantle ga dinonofo tseo tse di molemo, o ne a na le mpho e nngwe e e tlhwatlhwakgolo—kgololesego ya go itlhophela, bokgoni jwa go itlhophela tsela e a neng a tla tshela ka yone le go itirela ditshwetso. (Dute. 30:19) A o ne a dirisa mpho eo sentle?
23. Saulo o ne a felelwa ke nonofo efe e e molemo, mme o ne a bontsha jang gore o nna mabela?
23 Ka maswabi, gantsi fa batho ba nna le maemo, ba felelwa ke boingotlo. Go ise go ye kae, Saulo o ne a simolola go ikgodisa. O ne a tlhopha go se ikobele ditaelo tsa ga Jehofa tse Samuele a mo neileng tsone. Nako nngwe Saulo o ne a fela pelo mme a ntsha setlhabelo se se neng se tlile go ntshiwa ke Samuele. Samuele o ne a tshwanelwa ke go mo kgalemela a tiisitse mme a bolelela pele gore bogosi bo ne bo ka se tswelele bo le mo lelapeng la ga Saulo. Go na le gore Saulo a ithute mo kotlhaong eo, o ne a dira ditiro tse di maswe le go feta, tse di bontshang go tlhoka kutlo.—1 Sam. 13:8, 9, 13, 14.
24. (a) Ke jang Saulo a sa kang a ikobela Jehofa fa a ne a lwa le Baamaleke? (b) Saulo o ne a itshwara jang fa a kgalemelwa, mme Jehofa o ne a dira tshwetso efe?
24 Jehofa o ne a dirisa Samuele go bolelela Saulo gore a ye go tlhabana le Baamaleke. Nngwe ya ditaelo tsa ga Jehofa e ne e le gore Saulo a bolaye kgosi ya bone e e boikepo e bong Agage. Le fa go ntse jalo, Saulo ga a ka a bolaya Agage e bile ga a ka a senya thopo e e neng e tshwanetse go senngwa. Fa Samuele a tla go mo kgalemela, Saulo o ne a bontsha gore o fetogile fela thata. Mo boemong jwa go amogela kotlhao ka boikokobetso, o ne a dira diipato, a buelela se a se dirileng, a tlhokomologa kgang e bile a leka go pega batho ba bangwe molato. Fa Saulo a ne a leka go tila kotlhao ka go bolela gore dingwe tsa diphologolo tse di neng di thopilwe di ne di tla dirisediwa go ntshetsa Jehofa setlhabelo, Samuele o ne a bua mafoko ano a a itsegeng thata: “Bona! Go utlwa go botoka go na le setlhabelo.” Samuele o ne a nna pelokgale mme a kgalemela monna yono a bo a bolela tshwetso ya ga Jehofa: Bogosi bo tla tsewa mo go Saulo mme bo newe mongwe o sele—mongwe yo o botoka. *—1 Sam. 15:1-33.
25, 26. (a) Ke eng fa Samuele a ile a hutsafalela Saulo, mme Jehofa o ile a kgalemela jang moporofeti yono wa Gagwe ka bonolo? (b) Ke thuto efe e Samuele a neng a ithuta yone fa a le kwa ntlong ya ga Jese?
25 Samuele o ne a utlwisitswe botlhoko thata ke diphoso tsa ga Saulo. O ne a fetsa bosigo jotlhe a rapela Jehofa ka kgang eno. O ne a bo a 1 Sam. 15:34, 35; 16:1.hutsafalela monna yono. Samuele o ne a bone gore Saulo o na le bokgoni e bile a ka kgona go dira molemo, mme jaanong o ne a mo swabisitse. Monna yono o ne a setse a fetogile jaanong—a sa tlhole a na le dinonofo tse di molemo e bile a tlhanogetse Jehofa. Samuele o ne a sa tlhole a batla go bona Saulo gape. Le fa go ntse jalo, fa nako e ntse e ya, Jehofa o ne a kgalemela Samuele jaana ka bonolo: “O tla hutsafalela Saulo ka lobaka lo lo kae, fa nna, kafa letlhakoreng le lengwe, ke mo ganne gore a se tlhole a busa e le kgosi ya Iseraele? Tlatsa lonaka lwa gago ka leokwane mme o tsamaye. Ke tla go roma kwa go Jese wa Mobethelehema, ka gonne ke ineile kgosi mo gare ga bomorwawe.”—
26 Boikaelelo jwa ga Jehofa ga bo a ikaega ka batho ba ba sa itekanelang ba ka dinako tse dingwe ba sa ikanyegeng. Fa motho a sa ikanyege, Jehofa o tla bona yo mongwe gore a diragatse boikaelelo jwa Gagwe. Ka jalo, Samuele yo o godileng o ne a tlogela go hutsafalela Saulo. O ne a latela kaelo ya ga Jehofa mme a ya kwa legaeng la ga Jese kwa Bethelehema, kwa a neng a fitlhela bomorwa Jese teng ba e neng e le makau a maratagolejwa. Mme fela fa Samuele a sena go bona wa ntlha, Jehofa o ne a mo gopotsa gore a se ka a leba ponalo ya bone fela. (Bala 1 Samuele 16:7.) Kgabagare, Samuele o ne a kopana le morwa yo mmotlana mo go bone botlhe, mme e ne e le ene yo Jehofa a mo tlhophileng—Dafide!
Samuele o ne a ithuta gore ga go na bothata bope jo bo kgobang marapo jo Jehofa a ka se kgoneng go bo fedisa, go bo rarabolola kgotsa go dira gore bo fetoge tshegofatso
27. (a) Ke eng se se neng sa thusa Samuele gore tumelo ya gagwe e nne e nonofile? (b) O ikutlwa jang ka sekao se Samuele a re tlhometseng sone?
27 Mo dingwageng tsa bofelo tsa botshelo jwa gagwe, Samuele o ile a lemoga gore ke eng fa tshwetso ya ga Jehofa ya gore Dafide a nne kgosi mo boemong jwa ga Saulo e ne e siame. Saulo o ne a nna lefufa mme seo sa mo tlhotlheletsa gore a batle go bolaya Dafide, gape o ne a nna motlhanogi. Le fa go ntse jalo, Dafide o ne a bontsha dinonofo tse di molemo—bopelokgale, bothokgami, tumelo le boikanyegi. Fa Samuele a le gaufi le go swa, tumelo ya gagwe e ne ya nonofa le go feta. O ne a lemoga gore ga go na bothata kgotsa boemo bope jo bo kgobang marapo jo Jehofa a ka se kgoneng go bo fedisa, go bo rarabolola kgotsa go dira gore bo fetoge tshegofatso. Kgabagare, Samuele o ne a swa, a sena go tshela botshelo jo bo molemo ka dingwaga tse di batlileng di tshwara lekgolo. Ga go gakgamatse go bo Baiseraele botlhe ba ile ba hutsafala fa monna yoo yo o ikanyegang a swa! Le gompieno, go botlhokwa gore batlhanka ba ga Jehofa ba ipotse jaana, ‘A ke tla nna le tumelo e e tshwanang le ya ga Samuele?’
^ ser. 24 Samuele o ne a bolaya Agage. Tota kgosi eo e e bosula le ba ntlo ya yone, ba ne ba sa tshwanela go utlwelwa botlhoko. Masome a dingwaga moragonyana, go bonala ditlogolwana tsa ga Agage di ne di akaretsa le “Hamane wa Moagage,” yo o neng a leka go nyeletsa batho botlhe ba Modimo.—Esethere 8:3; bona Kgaolo 15 le 16 ya buka eno.


text:
KGAOLO YA BOSOMEAMABEDI
“Ke Dumetse”
1. Tlhalosa khutsafalo ya ga Maratha le gore e ne e bakilwe ke eng.
MARATHA o ne a sa kgone go lebala lebitla la ga kgaitsadie—logaga lo kgoro ya lone e neng e thibilwe ka leje. Pelo ya gagwe e ne e rotha madi. O ne a sa dumele gore Lasaro yo a neng a mo rata o tlhokafetse. E ne e le malatsi a le manè fela a tlhokafetse mme mo go Maratha go ne go lebega e kete ke lobaka lo loleele a le mo khutsafalong, a nna le baeng e bile a gomodiwa.
2, 3. (a) Maratha o tshwanetse a bo a ile a ikutlwa jang fa a bona Jesu? (b) Mafoko a botlhokwa a Maratha a ileng a a bua a bontsha eng ka ene?
2 Jaanong gaufi le Maratha go ne go eme monna mongwe yo e neng e le tsala e kgolo ya ga Lasaro. Maratha o tshwanetse a bo a ile a hutsafala le go feta fa a bona Jesu ka gonne ke ene fela mo lefatsheng lotlhe yo o ka bong a kgonne go boloka botshelo jwa ga kgaitsadie. Mme gone, o ne a gomodiwa ke go bo a ne a na le Jesu kwa ntle ga motsana wa Bethani o o mo mohapheng wa thaba. Mo nakong e khutshwane e Maratha a neng a na le Jesu ka yone, o ne a kgothadiwa thata le go gomodiwa ke bopelonomi le kutlwelobotlhoko ya ga Jesu. Jesu o ne a mmotsa dipotso tse di neng tsa mo thusa go akanya ka tumelo ya gagwe le ka se a se dumelang ka tsogo ya baswi. Motlotlo oo o ne wa dira gore Maratha a bue mafoko a botlhokwa go gaisa ape fela a a kileng a a bua: “Ke dumetse gore o Keresete Morwa Modimo, Yo o tlang mo lefatsheng.”—Joh. 11:27.
3 Mafoko ano a bontsha gore Maratha e ne e le mosadi yo o nang le tumelo e e nonofileng. Tshedimosetso e nnye e Baebele e re bolelelang yone ka ene e re ruta dithuto tsa botlhokwa tse di ka re thusang go nonotsha tumelo ya rona. Go bona kafa e ka re thusang ka gone, a re sekasekeng pego ya ntlha e e buang ka Maratha mo Baebeleng.
“O a Tlhobaela e Bile o Tshwenyegile”
4. Ke ka tsela efe lelapa la gaabo Maratha le neng le sa tlwaelega, mme kamano ya ga Jesu le lelapa leo e ne e ntse jang?
4 E ne e le dikgwedi pele Lasaro a tlhokafala. O ne a sa ntse a tsogile sentle. O ne a tloga a amogela moeng wa botlhokwa thata e bong Jesu Keresete kwa legaeng la gaabo kwa Bethani. Lelapa leno la ga Lasaro, Maratha le Marea le ne le sa tlwaelega—bana ba motho ba bararo Joh. 11:5) Ga go na bosupi jo bo bontshang gore ope wa bone o kile a nyala kgotsa a nyalwa. Se re se itseng ke gore ba ne ba nna ditsala tse dikgolo tsa ga Jesu. Mme fa Jesu a ne a rera kwa Judea kwa batho ba neng ba mo ganetsa thata e bile ba mo tlhoile, o ne a nna kwa legaeng la bone. Mme ga go pelaelo gore o ne a itumelela thata go nna kwa legaeng leo la batho ba ba mo emang nokeng le le go renang kagiso mo go lone.ba ba setseng ba godile mme botlhe ba nna mmogo mo legaeng le le lengwe. Babatlisisi bangwe ba akanya gore Maratha e ka tswa e ne e le ene yo mogolo mo go bone e re ka e ne e le ene a amogelang baeng e bile ka dinako tse dingwe go umakiwa ene pele. (
5, 6. (a) Ke eng fa Maratha a ne a tshwaregile thata fa Jesu a ba etetse? (b) Marea o ne a dirisa jang tshono ya fa Jesu a ne a ba etetse?
5 Maratha o ne a dira ka natla gore baeng ba ikutlwe ba amogelesegile mo legaeng la gaabo. E re ka e ne e le mosadi yo o senatla, go bonala a ne a nna a tshwaregile ka ditiro tsa mo lapeng. Le mo lekgetlong leno fa Jesu a ba etetse o ne a ntse a tshwaregile. Go ise go ye kae o ne a setse a baakanyetsa moeng wa gagwe wa botlhokwa, gongwe le bangwe ba a neng a tsamaya le bone letlepu la dijo. Mo metlheng eo, go amogela baeng go ne go le botlhokwa thata. Fa moeng a goroga, o ne a atliwa, a rolwa bompaatšhane, a tlhapisiwa dinao mme mo tlhogong a tshasiwa leokwane le le lapolosang le le le nkgang monate. (Bala Luke 7:44-47.) Go ne go tlhomamisiwa gore o newa dijo le lefelo le le siameng le a tla latsang tlhogo mo go lone.
6 Maratha le Marea ba ne ba tshwaregile ba ipaakanyetsa go amogela moeng wa bone. Marea, yo ka dinako tse dingwe a neng a tsewa a amega ka batho e bile a akanyetsa dilo kwa teng go feta Maratha, o tshwanetse a bo a ile a thusa mogolowe pele. Mme fa Jesu a sena go goroga, dilo di ne tsa fetoga. Jesu o ne a bona ketelo eo e le tshono ya go ruta batho ba ba neng ba le foo—mme o ne a e dirisa ka botlalo! E re ka Jesu a ne a sa tshwane le baeteledipele ba bodumedi ba motlha oo, o ne a tlotla basadi e bile a ba ruta ka Bogosi jwa Modimo, e leng kgang ya konokono e a neng a rera ka yone mo bodireding jwa gagwe. Marea o ne a itumelela tshono eno, mme a nna fa dinaong tsa gagwe a reetsa sengwe le sengwe se a neng a se bua.
7, 8. Ke eng fa Maratha a ile a tlala pelo, mme o ne a ntsha bogale joo jang?
7 Maratha o tshwanetse a bo a ile a tlala pelo. O ne a tlile go apaya dijo tse dintsi le go dira dilo tse dingwe go tlhokomela baeng ba gagwe, ka jalo o ne a simolola go tlhobaela le go tshwenyega. Fa a ntse a ya kwa godimo le kwa tlase a semeletse mme a bona monnawe a ntse fela a sa mo thuse, a o ne a galefa, a fegelwa kgotsa a sosobanya sefatlhego? Fa e le gore o ile a dira jalo go ne go ka se gakgamatse. O ne a ka se kgone go dira tiro eno yotlhe a le esi!
8 Kgabagare Maratha o ne a palelwa ke go itshwara. O ne a tsena Jesu ganong, mme a phatloga ka bogale a re: “Morena, a ga go go re sepe go bo nnake a ntlogetse ke dira dilo ke le nosi? Jalo, mmolelele gore le ene a nthuse.” (Luke 10:40) Tota o ne a dirisitse mafoko a a bogale. Dithanolo di le mmalwa di ranotse potso ya gagwe jaana: “Morena, a ga o kgathale . . . ?” Go tswa foo o ne a kopa Jesu gore a kgaleme Marea mme a mo laele gore a tle go mo thusa.
9, 10. (a) Jesu o ne a araba Maratha jang? (b) Re itse jang gore Jesu o ne a se kgatlhanong le go bo Maratha a ile a dira ka natla go ba baakanyetsa dijo?
9 Gongwe karabo ya ga Jesu e ile ya gakgamatsa Maratha fela jaaka e sa bolo go gakgamatsa babadi ba le bantsi ba Baebele. O ne a mo araba ka bonolo a re: “Maratha, Maratha, o a tlhobaela e bile o tshwenyegile ka dilo tse dintsi. Mme, go tlhokega dilo di sekaenyana fela, kgotsa se le sengwe fela. Marea ene o tlhophile karolo e e molemo, mme ga e na go tsewa mo go ene.” (Luke 10:41, 42) Jesu o ne a raya jang? A o ne a raya gore Maratha ga a dire gore dilo tsa semoya di tle pele? A o ne a se na sepe le gore Maratha o dira ka natla go ba baakanyetsa dijo tse di monate?
10 Nnyaa. Jesu o ne a bona gore Maratha o dira jalo ka lorato le ka boikaelelo jo bo siameng. Gape o ne a sa tseye gore go ntsha ga tshwene fa o amogetse baeng go phoso. O ne a kile a ya kwa ‘modirong wa mokete o mogolo’ o Mathaio a neng a mo diretse one. (Luke 5:29) Kgangkgolo fano e ne e se dijo tsa ga Maratha; go na le moo e ne e le gore ke dilo dife tse a dirang gore di tle pele. O ne a tshwaregile thata jaana ka go apaya letlepu la dijo mo a ileng a lebala dilo tse di botlhokwa thata. Ke dilo dife tseo?
Jesu o ne a anaanela moya wa ga Maratha wa go rata go amogela baeng mme o ne a itse gore o dira jalo ka lorato le ka boikaelelo jo bo siameng
11, 12. Jesu o ne a kgalema Maratha jang ka tsela e e bonolo?
11 Jesu, Morwa yo o tsetsweng a le esi wa ga Jehofa Modimo, o ne a tlile mo legaeng la gaabo Maratha go ba ruta boammaaruri. Go ne go se sepe se se ka nnang botlhokwa go feta seo, tota le dijo tse di monate tsa ga Maratha le dilo tse dingwe tse a ileng a di dira. Ga go pelaelo gore Jesu o ne a hutsafadiwa ke go bo Maratha a latlhegelwa ke tshono eo e e molemo ya go nonotsha tumelo ya gagwe, le fa go ntse jalo, o ne a mo letla gore a itlhophele. * Mme gone, Maratha o ne a sa tshwanela go kopa Jesu gore a pateletse Marea gore le ene a latlhegelwe.
12 Ka jalo Jesu o ne a kgalema Maratha ka tsela e e bonolo, a boaboeletsa leina la gagwe ka tsela e e tla mo ritibatsang maikutlo, mme a mo tlhomamisetsa gore ga a tlhoke go ‘tlhobaela le go tshwenyega ka dilo tse dintsi.’ Dijo tse di motlhofo mme di se dintsi di ne di tla bo di lekane, bogolo jang fa go na le letlepu la dijo tsa semoya. Ka jalo, Jesu o ne a ka se amoge Marea “karolo e e molemo” e a neng a e tlhophile—ya go ithuta mo go ene!
13. Re ka ithuta eng mo go se Jesu a ileng a se bolelela Maratha?
Math. 5:3) Le fa re batla go etsa bopelotshweu le bonatla jwa ga Maratha, ga re a tshwanela go ‘tlhobaela le go tshwenyega’ thata ka dilo tse di seng botlhokwa fa re amogela baeng mo re ka felelang re latlhegetswe ke dilo tse di botlhokwa thata. Fa re kopane le badumedi ka rona, lebaka la konokono e a bo e le go kgothatsana le go abelana dimpho tsa semoya, e seng go ja dijo tsa maemo. (Bala Baroma 1:11, 12.) Tota le fa re dirile dijo tse di motlhofo, re ka nna le kokoano e e kgothatsang.13 Gompieno balatedi ba ga Keresete ba ka ithuta go le gontsi mo go se se neng sa direga kwa gaabo Maratha. Le ka motlha ga re a tshwanela go letla sepe se nna botlhokwa go feta se re se “tlhokang semoyeng.” (
Kgaitsadie Yo a Mo Ratang o a Swa—A bo A Tsosiwa
14. Ke eng fa re ka re Maratha o tlhomile sekao se se molemo ka go amogela kgalemelo?
14 A Maratha o ile a amogela kgalemelo e e bonolo ya ga Jesu le go ithuta sengwe mo go yone? Tota ga go pelaelo ka seo. Moaposetoloi Johane o simolola pego e e kgatlhang ka kgaitsadie Maratha ka go re gopotsa seno: “Jaanong Jesu o ne a rata Maratha le monnawe le Lasaro.” (Joh. 11:5) E ne e setse e le dikgwedi di le mmalwa loeto lwa ga Jesu kwa Bethani lo lo tlhalositsweng kwa godimo lo fetile. Go bonala sentle gore Maratha ga a ka a ngala; o ne a sa kgopisiwa ke kgakololo e e lorato e Jesu a ileng a mo naya yone. O ne a e amogetse. Le mo kgannyeng eno, Maratha o ne a re tlhomela sekao se se molemo sa tumelo ka gonne rotlhe re a tle re tlhoke go gakololwa ka dinako dingwe.
15, 16. (a) Maratha o ile a dira eng fa kgaitsadie a kubugelwa ke bolwetse? (b) Ke eng fa Maratha le Marea ba ile ba felelwa ke tsholofelo?
15 Fa kgaitsadie a ne a kubugelwa ke bolwetse, Maratha o ne a mo tlhokomela. O ne a dira sotlhe se a ka se kgonang go okobatsa ditlhabi tsa gagwe le go mo thusa gore a nne botoka. Le fa go ntse jalo, bolwetse jwa ga Lasaro bo ne jwa etegela. Bokgaitsadie ba ne ba nna ba mo tlhokometse letsatsi le letsatsi. Maratha o tshwanetse a bo a ne a nnetse go leba sefatlhego sa ga kgaitsadie se se wetseng ka ntlha ya bolwetse, a gopola dingwaga tse dintsi tse ba di feditseng mmogo le dilo tse di itumedisang le tse di hutsafatsang tse di ba diragaletseng.
16 Fa Maratha le Marea ba bona gore Lasaro o tloga a swa, ba ne ba romela molaetsa kwa go Jesu. O ne a rera kwa lefelong le go neng go ka tsaya malatsi a le mabedi go ya kwa go lone. Molaetsa wa bone o ne o sa raraana: “Morena, bona! yo o mo ratang o a bobola.” (Joh. 11:1, 3) Ba ne ba itse gore Jesu o rata kgaitsadiabone, mme ba dumela gore o tla dira sengwe le sengwe se a ka se kgonang go thusa tsala ya gagwe. A ba ne ba na le tsholofelo ya gore Jesu a ka goroga pele Lasaro a swa? Fa e le gore go jalo, ga go a ka ga direga jaaka ba ne ba solofetse. Lasaro o ne a swa.
17. Ke eng se se neng se tshwentse Maratha, mme o ile a itshwara jang fa a utlwa gore Jesu o atamela motse?
17 Maratha le Marea ba ne ba hutsafalela kgaitsadiabone, ba baakanyetsa phitlho ya gagwe le go amogela baeng ba bantsi ba ba tswang mo Bethani le kwa mafelong a a mabapi. Mme Jesu o ne a ise a bonale. Fa malatsi a ntse a feta, Maratha a ka tswa a ile a tshwenyega le go feta. Kgabagare, morago ga malatsi a le manè Lasaro a tlhokafetse, Maratha o ne a utlwalela gore Jesu o atamela motse. E re ka Maratha e ne e le mosadi yo o matlhagatlhaga, tota le mo nakong eno e a neng a le mo khutsafalong ka yone, o ne a tsamaya a sa bolelela Marea mme a itlhaganelela go ya go kgatlhantsha Jesu.—Bala Johane 11:18-20.
18, 19. Ke tsholofelo efe e Maratha a neng a na le yone, mme ke eng fa tumelo ya gagwe e ne e nonofile?
19 Maratha o ne a akanya gore Jesu o bua ka tsogo ya baswi ya mo isagweng, ka jalo a mo raya a re: “Ke a itse gore o tla tsoga mo tsogong ya baswi ka letsatsi la bofelo.” (Joh. 11:24) Ruri tumelo ya gagwe mo thutong eno e ne e nonofile tota. Baeteledipele bangwe ba bodumedi ba Bajuda ba ba bidiwang Basadukae, ba ne ba sa dumele gore go tla nna le tsogo ya baswi, le fa gone e ne e le thuto e e utlwalang sentle e e tswang mo Dikwalong tse di tlhotlheleditsweng. (Dan. 12:13; ) Mme Maratha o ne a itse gore Jesu o ne a ruta ka tsholofelo ya tsogo le gore go na le batho bangwe ba a ileng a ba tsosa mo baswing—le fa go ne go se ope wa bone yo o suleng lobaka lo loleele jaaka Lasaro. O ne a sa itse se se tla diragalang. Mar. 12:18
20. Tlhalosa bokao jwa mafoko a ga Jesu a a sa lebalesegeng a a mo go Johane 11:25-27 le tsela e Maratha a neng a araba ka yone.
20 Go tswa foo, Jesu o ne a bua mafoko ano a a sa lebalesegeng: “Ke nna tsogo le botshelo.” Tota Jehofa Modimo o neile Morwawe taolo ya go tsosa baswi botlhe mo isagweng. Jesu o ne a botsa Maratha jaana: “A o dumela seno?” Mme Maratha o ne a araba ka tsela e e bontshitsweng kwa tshimologong ya kgaolo eno. O ne a dumela gore Jesu ke Keresete kgotsa Mesia, gore ke Morwa wa ga Jehofa Modimo le gore ke ene yo baporofeti ba neng ba boleletse pele gore o tla tla mo lefatsheng.—Joh. 5:28, 29; Bala Johane 11:25-27.
21, 22. (a) Jesu o ile a bontsha jang tsela e a ikutlwang ka yone fa a le mo gare ga batho ba ba hutsafetseng? (b) Tlhalosa kafa Lasaro a ileng a tsosiwa ka gone mo baswing.
21 A Jehofa Modimo le Morwawe e bong Jesu Keresete ba tsaya tumelo e e tshwanang le ya ga Maratha e le botlhokwa? Dilo tse Maratha a neng a di bona tse di neng tsa direga morago ga moo di re naya karabo. O ne a itlhaganela a ya go bitsa monnawe. Moragonyana o ne a lemoga gore Jesu o utlwile botlhoko tota fa a ntse a tlotla le Marea le batho ba bantsi ba ba hutsafetseng ba ba nang le ene. O ne a bona Jesu a tsholola dikeledi go bontsha kafa loso lo utlwisang botlhoko ka teng. Maratha o ne a utlwa Jesu a laela gore leje le tlosiwe mo lebitleng la ga kgaitsadie.—Joh. 11:28-39.
22 E re ka Maratha a ne a le bonako go akanyetsa dilo, o ne a re leje le se ka la tlosiwa gonne setopo sa ga Lasaro se tshwanetse sa bo se setse se nkga, ka gonne a na le malatsi a le manè a tlhokafetse. Jesu o ne a mo gopotsa a re: “A ke ne ka se ka ka go bolelela gore fa o ne o ka dumela o ne o tla bona kgalalelo ya Modimo?” E re ka a ne a dumela o ne a bona kgalalelo ya ga Jehofa Modimo. Gone fela foo, Jehofa o ne a naya Morwawe maatla a gore a tsose Lasaro! Akanya ka tiragalo eno e Maratha a neng a se kitla a e lebala botshelo jotlhe jwa gagwe: Jesu a tlhaeletsa a re, “Lasaro, tswa!”; go utlwala mokgwasa mo logageng fa Lasaro a rula mo baswing, a sa ntse a hapilwe ka matsela a a dirisiwang go hapa setopo, o tla ka iketlo kwa kgorong ya logaga; Jesu o laela gore ba ‘mmofolole mme ba mo lese a tsamaye’; mme go tlhomamisa gore tota o tsogile, Maratha le Marea ba itatlhela ka boipelo jo bogolo mo matsogong a ga kgaitsadiabone mme ba a mo atla. (Bala Johane 11:40-44.) Jaanong pelo ya ga Maratha e ne e phophoma ka boitumelo!
23. Ke eng se Jehofa le Jesu ba batlang go go direla sone, mme wena o tshwanetse go dira eng?
23 Pego eno e bontsha gore tsogo ya baswi ga se go ijesa dijo tsa ditoro; ke thuto ya Baebele e e kgothatsang e bile ke bosupi jwa gore e Jobe 14:14, 15) Jehofa le Morwawe ba iketleeleditse go segofatsa botlhe ba ba nang le tumelo, fela jaaka ba ile ba dira ka Maratha, Marea le Lasaro. Le wena ba tla go segofatsa fa o ka nna le tumelo e e nonofileng.kile ya diragala. (
“Maratha O ne A Direla”
24. Selo sa bofelo se Baebele e se buang ka Maratha ke sefe?
24 Jaanong Baebele e umaka Maratha lekgetlo la bofelo. E ne e le kwa tshimologong ya beke ya bofelo ya botshelo jwa ga Jesu mo lefatsheng. E re ka Jesu a ne a itse sentle mathata a a neng a tlile go lebana le one, o ne a ya go nna gape kwa legaeng la ditsala tsa gagwe le le renang kagiso, kwa Bethani. Fa a le koo o ne a tla tsamaya dikilometara di le tharo go ya Jerusalema. Jesu le Lasaro ba ne ba ja kwa ntlong ya ga Simone wa molepero mme ke teng kwa re utlwang go buiwa ka Maratha lekgetlo la bofelo: “Maratha o ne a direla.”—Joh. 12:2.
25. Ke eng fa e le tshegofatso gompieno go bo diphuthego di na le basadi ba ba jaaka Maratha?
25 Ruri mosadi yoo e ne e le senatla! Lekgetlo la ntlha fa go buiwa ka ene mo Baebeleng o semeletse; lekgetlo la bofelo fa go buiwa ka ene o sa ntse a semeletse, a dira sotlhe se a ka se kgonang go tlhokomela batho ba a ba ratang. Le gompieno diphuthego tsa balatedi ba ga Keresete di segofaditswe ka basadi ba ba tshwanang le Maratha—ba ba pelokgale le ba ba pelotshweu, ba ka metlha ba bontshang tumelo ya bone ka go intsha setlhabelo le go thusa ba bangwe. A Maratha o ile a tswelela a dira fela jalo? Go bonala jalo. Fa e le gore o ile a dira jalo, seo se ne se tla mo solegela molemo ka gonne o ne a sa ntse a tla lebana le mathata.
26. Tumelo ya ga Maratha e ne ya mo thusa go dira eng?
26 Mo malatsing a se kae, Maratha o ne a tshwanelwa ke go itshokela go bona Mong wa gagwe yo a mo ratang e bong Jesu a bolawa setlhogo. Mo godimo ga moo, bone babolai bao ba baitimokanyi ba ba bolaileng Jesu, ba ne ba ikemiseditse go bolaya le Lasaro ka gonne go tsosiwa ga gagwe mo baswing go ne go nonotsha tumelo ya batho ba le bantsi. (Bala Johane 12:9-11.) Mme kgabagare Maratha le monnawe le kgaitsadie ba ba neng ba ratana thata ba ne ba kgaoganngwa ke loso. Ga re itse gore seo se diragetse jang kgotsa leng, mme re ka tlhomamisega ka seno: Tumelo e e nonofileng ya ga Maratha e ne ya mo thusa go itshoka go fitlha kwa bokhutlong. Ke gone ka moo go leng botlhokwa gore Bakeresete gompieno ba etse tumelo ya ga Maratha.
^ ser. 11 Bajuda ba lekgolo la ntlha la dingwaga ba ne ba sa letlelele basadi go tsena dikolo. Ba ne ba rutiwa go dira ditiro tsa kwa gae. Ka jalo, Maratha a ka tswa a ne a bona go sa tlwaelega gore mosadi a nne fa dinaong tsa morutisi gore a ithute.


text:
Boitlamo ka ga Kutlwelobotlhoko
Motheo wa of compassion o ikaegile mo boteng jwa ditso tsotlhe tsa tumelo, ngwao le tsa semowa, di re susumetsang ka metlha go tshola batho ba bangwe ka moo le rona re eletsang go ka tsholwa. Kutlwelobotlhoko e re kgarameletsa go dira ka botswapelo go efosa tshotlego ya dibopiwa mmogo le rona, go itshutisa go bogareng jwa maemo a rona mme re tlhome yo mongwe moo, le go tlotla serodumo se se sa phimogeng sa motho yo mongwe le yo mongwe, go tshola botlhe,ntle le kgethololo, ka toka e tsepameng, go lekana le tlotlo.
Gape go botlhokwa mo botshelong jwa phatlalatsa le jwa sephiri go tila ka tlhomamo le ka tiisetso go utlwisa botlhoko.Go dira le go bua ka bogagapa go tswa go letlhoyo, borokgotli, kgotsa bopelo-tshetlha, go humanegisa, go dirisa botlhaswa kgotsa go kganela ditshanelo tsa botho go ope,le go kgotlhetsa letlhoyo ka go nyenyefatsa ba bangwe~le bone baba ba rona~ke kganelo ya Botho jwa rona jwa gale. Re amogela gore re reteletswe go tshela ka kutlwelobotlhoko mme le gore bangwe ba atolositse bogolo jwa tshotlego ya batho ka leina la bodumedi.
Ka moo re ikuela go borre le bomme botlhe ~ go tlhoma sesha kutlwelobotlhoko go bogare jwa dingwao le bodumedi ~ go boela go motheo wa bogologolo o reng tlhaloso ya dikwalo yeo e tsalang bogagapa,letlhoyo kgotsa go nyatsa e le e sa letlelelwang ~ go netefatsa gore basha ba neelwa tshedimosetso e nepagetseng le e nang le serodumo ka ga ditso tse di ngwe, ditumelo le dingwao ~ go rotloetsa kanaanelo e siameng ya pharologanyo ya dingwao le sedumedi ~ go aga botho jo bo tlhomameng go pogisego ya batho botlhe ~le go ba ba kaiwang jaaka baba.
Re tshwanela ka potlako go dira bopelotlhomogi thata e tlhamaletseng, e phatsimang le e tshelang tota mo lefatsheng la rona le le tlhoboganeng.E tsepame mo tlhomamong go fenya bopelotshetlha,kutlwelobotlhoko e ka kgona go phutlhamisa melelwane ya sepolotiki, sedumedi, tshekamotumelo le ya sedumedi. E tlholega go kgokagano ya rona e boteng, kutlwelobotlhoko e botlhokwa go dikgolagano tsa batho le go fitlhela botho jo bo phethagetseng.Ke tsela e isang tshenolong, le go nna ya leruri go kago ya moruo o siameng le boagi jwa lefatshe pharephare jwa kagiso.