text:
ብዛዕባ መጽሓፍ ቅዱስ ዚግበር ዝርርብ
መንግስቲ ኣምላኽ መዓስ እያ ኽትገዝእ ጀሚራ፧ (2ይ ክፋል)
ሓደ ናይ የሆዋ ምስክር ምስ ካልእ ሰብ ዚገብሮ ዝርርብ፡ ከምዚ ዚስዕብ ኪመስል ይኽእል እዩ። ካሌብ ዚብሃል ናይ የሆዋ ምስክር ናብ እንዳ ሓደ ዮሃንስ ዚብሃል ሰብኣይ ተመሊሱ ኸም ዝኸደ ጌርና እስከ ንሕሰብ።
ሕልሚ ነቡካድነጻር—ሓጺር ድግማ
ካሌብ፦ ዮሃንስ ከመይ ቀኒኻ፧ ነዚ ሰሙናዊ እንገብሮ መጽናዕቲ መጽሓፍ ቅዱስ ኣዝየ እየ ዝፈትዎ። * ከመይከ ኣለኻ፧
ዮሃንስ፦ ደሓን እየ፡ ጽቡቕ ኣለኹ።
ካሌብ፦ ኣብ ዝሓለፈ እዋን፡ ናይ የሆዋ መሰኻኽር፡ መንግስቲ ኣምላኽ ብ1914 ክትገዝእ ከም ዝጀመረት ብዛዕባ ዚኣምኑሉ ምኽንያት ተመያይጥና ኔርና። * ኣብቲ ምይይጥና ድማ፡ ኣብታ ኽፋል መጽሓፍ ቅዱስ ዝዀነት መጽሓፍ ዳንኤል ኣብ ምዕራፍ 4 ኣብ ዚርከብ ትንቢት፡ ኣገዳሲ መርትዖ ረኺብና ኔርና። ነቲ ኣብኡ ዘሎ ሓሳባት ትዝክሮዶ፧
ዮሃንስ፦ ብዛዕባ እታ ንጉስ ነቡካድነጻር ኣብ ሕልሙ ዝረኣያ ዓባይ ኦም እዩ ዚገልጽ።
ካሌብ፦ ጽቡቕ ኣለኻ። ነቡካድነጻር ኣብ ሕልሙ፡ ክሳዕ ሰማይ እትበጽሕ ዓባይ ኦም ርእዩ ነይሩ። ብዘይካዚ፡ ካብ ኣምላኽ ዝመጸ መልእኽተኛ፡ እታ ኦም ንኽትቍረጽ ግናኸ ጕንዲ ሱራታ ንኺሕደግ ኪእዝዝ ከሎ፡ ነቡካድነጻር ሰሚዑ ነይሩ እዩ። ኰይኑ ግና፡ እታ ኦም ድሕሪ “ሾብዓተ ግዝያት” እንደገና ኽትጥጥዕ ነበራ። * እዚ ትንቢት እዚ ኽልተ ፍጻመ ዘለዎ ስለምንታይ ምዃኑ እውን ርኢና ኔርና ኢና። እቲ ናይ መጀመርታ ፍጻመ እንታይ ከም ዝነበረ ትዝክሮዶ፧
ዮሃንስ፦ እቲ ንነቡካድነጻር ዘጋጠሞ ነገር እዩ፡ ሓቀይ፧ ንሸውዓተ ዓመት ኣእምሮኡ ስሒቱ ነይሩ።
ካሌብ፦ ልክዕ ኣለኻ። ነቡካድነጻር ንግዜኡ ኣእምሮኡ ምስ ሰሓተ፡ ግዝኣቱ ኣቋሪጹ ነይሩ እዩ። ኣብቲ ቐንዲ ፍጻመ እቲ ትንቢት ግና፡ ግዝኣት ኣምላኽ ብምሳልያዊ መገዲ ንሸውዓተ ግዜያት ተቛሪጹ እዩ። ከምቲ ኣብ ዝሓለፈ ዝረኣናዮ፡ እቲ ሸውዓተ ግዜያት፡ የሩሳሌም ብ607 ቅ.ክ. ምስ ጠፍአት እዩ ጀሚሩ። ካብቲ ግዜ እቲ ኣትሒዙ፡ ንየሆዋ ኣምላኽ ብምውካል ንህዝቡ ዚገዝእዎም ነገስታት ኣብ ምድሪ ኣይነበሩን። ኰይኑ ግና፡ ኣብ መወዳእታ እተን ሸውዓተ ግዜያት፡ ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ ህዝቡ ሓድሽ ገዛኢ ሸመ፣ እቲ ገዛኢ ኣብ ሰማይ እዩ ዚነብር። ብኻልእ ኣበሃህላ፡ ምዝዛም እተን ሸውዓተ ግዜያት፡ ሰማያዊት መንግስቲ ኣምላኽ ክትገዝእ ከም ዝጀመረት ዚሕብር ምልክት እዩ። እተን ሸውዓተ ግዜያት መዓስ ከም ዝጀመራ ፈሊጥና ኣለና። ንውሓተን ክንደይ ምዃኑ እንተ ፈሊጥና፡ መንግስቲ ኣምላኽ መዓስ ክትገዝእ ከም ዝጀመረት እውን ክንፈልጥ ንኽእል ኢና። ሒዝካኒዶ ኣለኻ፧
ዮሃንስ፦ ሒዘካ ኣለኹ። ነቲ ነጥብታት እንደገና ስለ ዝደገምካለይ፡ ትዝ ኪብለኒ ጀሚሩ ኣሎ።
ካሌብ፦ ብጣዕሚ ጽቡቕ። ሕጂ እምበኣር፡ ንንውሓት እተን ሸውዓተ ግዜያት ክንፈልጦ እስከ ንፈትን። ኣነ እውን ነቲ ቐንዲ ነጥብታት ምእንቲ ኽዝክሮ፡ ብዛዕባ እዚ ጕዳይ እዚ ኣንቢበ እየ መጺአ። ብእተኻእለኒ ጽቡቕ ገይረ ኽገልጸልካ ኽፍትን እየ።
ዮሃንስ፦ ሕራይ።
ምዛዛም ሸውዓተ ግዜያት —ምጅማር ዳሕሮት መዓልትታት
ካሌብ፦ ኣብቲ ምስ ነቡካድነጻር ዚተሓሓዝ ናይ መጀመርታ ፍጻመ እቲ ትንቢት፡ እተን ሸውዓተ ግዜያት ቃል ብቓሉ ንሸውዓተ ዓመታት እየን ዜመልክታ ነይረን። ኣብቲ ምስ መንግስቲ ኣምላኽ ዚተሓሓዝ ዝዓበየ ፍጻመ ግና፡ እተን ሸውዓተ ግዜያት ካብ ሸውዓተ ዓመታት ንዚነውሕ ግዜ ዜመልክታ ኪዀና ኣለወን።
ዮሃንስ፦ ስለምንታይ፧
ካሌብ፦ ብቐዳምነት፡ እተን ሸውዓተ ግዜያት፡ የሩሳሌም ብ607 ቅ.ክ. ምስ ጠፍአት ከም ዝጀመራ ዘክር። ካብታ ዓመት እቲኣ ጀሚርና ቓል ብቓሉ ሸውዓተ ዓመት እንተ ቘጺርና፡ ኣብ ዓመተ 600 ቅ.ክ. ኢና እንበጽሕ። ኣብታ ዓመት እቲኣ ግና፡ ምስ ግዝኣት ኣምላኽ ዚተሓሓዝ ኣገዳሲ ፍጻመ ኣየጋጠመን። ኣብ ርእሲ እዚ ድማ፡ ከምቲ ኣብ ዝሓለፈ ዝረኣናዮ፡ የሱስ ድሕሪ ነዊሕ ዘመናት ናብ ምድሪ ምስ መጸ እውን እንተ ዀነ፡ እተን ሸውዓተ ግዜያት ገና ኸም ዘይተዛዘማ ሓቢሩ ነይሩ እዩ።
ዮሃንስ፦ እወ ሓቅኻ። ሕጂ ትዝ ኢሉኒ።
ካሌብ፦ ስለዚ፡ እተን ሸውዓተ ግዜያት፡ ቃል ብቓሉ ንሸውዓተ ዓመታት ኣይኰናን ዜመልክታ፣ የግዳስ፡ ንንውሕ ዝበለ እዋን እየን ዜመልክታ።
ዮሃንስ፦ ክንደይ ማለትካ ኢኻ፧
ካሌብ፦ እታ ምስ መጽሓፍ ዳንኤል እትተሓሓዝ መጽሓፍ ራእይ ዮሃንስ፡ እተን ሸውዓተ ግዜያት ክንደይ ምዃነን ብልክዕ ንኽንፈልጥ ትሕግዘና እያ። መጽሓፍ ራእይ፡ ሰለስተ ግዜን ፈረቓን፡ 1,260 መዓልቲ ምዃኑ ትገልጽ እያ። * ስለዚ፡ ሸውዓተ ግዜያት፡ ማለት ዕጽፊ እቲ ሰለስተ ግዜን ፈረቓን፡ 2,520 መዓልቲ እዩ ዚኸውን። ተረዳዲእናዶ ኣለና፧
ዮሃንስ፦ እወ፡ ተረዲአካ ኣለኹ። እዚ ሓሳብ እዚ፡ መንግስቲ ኣምላኽ ብ1914 ክትገዝእ ከም ዝጀመረት ምስ ዚገልጽ ሓሳብ ብኸመይ ከም ዚተሓሓዝ ግና ኣይተረድኣንን።
ካሌብ፦ ብኸመይ ከም ዚተሓሓዝ እስከ ንርአ። ሓድሓደ እዋን ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ሓንቲ መዓልቲ ንሓንቲ ዓመት እያ እተመልክት። * ነቲ፡ “ሓንቲ ዓመት ኣብ ክንዲ ሓንቲ መዓልቲ” ዚብል ኣቈጻጽራ እንተ ተጠቒምና፡ እተን ሸውዓተ ግዜያት፡ 2,520 ዓመት እየን ዝዀና። ካብ 607 ቅ.ክ. ጀሚርና 2,520 ዓመት እንተ ቘጺርና ድማ፡ ኣብ 1914 ኢና እንበጽሕ። * ስለዚ፡ እተን ሸውዓተ ግዜያት ብ1914 እየን ዚዛዘማ፣ ሽዑ ኸኣ እዩ የሱስ ንጉስ መንግስቲ ኣምላኽ ኰይኑ ኺገዝእ ጀሚሩ። እቲ ዚገርም ከኣ፡ ኣብ ዓለም ዓበይቲ ፍጻመታት ዘጋጠመ፡ ካብ 1914 ንነጀው እዩ፣ እዚ ኣብ ዳሕሮት መዓልትታት ከም ዚፍጸም ከኣ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ብትንቢት ተነጊሩ ነይሩ እዩ።
ዮሃንስ፦ እንታይ ዓይነት ፍጻመታት፧
ካሌብ፦ ነቲ ኣብ ማቴዎስ 24:7 ዚርከብ የሱስ ዝበሎ ነገራት እስከ ንርአ። የሱስ ብዛዕባ እቲ ኣብ ሰማይ ኪገዝእ ዚጅምረሉ እዋን ኪገልጽ ከሎ፡ “ህዝቢ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ፡ መንግስቲ ድማ ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ኺለዓል እዩ፣ ኣብ በቦታኡ ኸኣ ጥሜትን ምንቅጥቃጥ ምድርን ኪኸውን እዩ” በለ። ብዛዕባ ጥሜትን ምንቅጥቃጥ ምድርን ከም እተነበየ ኣስተብሂልካዶ፧ ዓለምና ኣብዚ ዝሓለፈ ዘመን ብዙሕ ጥሜትን ምንቅጥቃጥ ምድርን እዩ ኣጋጢምዋ፡ ሓቀይ፧
ዮሃንስ፦ እወ፡ ሓቅኻ።
ካሌብ፦ የሱስ ኣብታ ጥቕሲ፡ ኣብቲ ንጉስ መንግስቲ ኣምላኽ ዚዀነሉ እዋን፡ ውግእ ከም ዚህሉ እውን ተነብዩ ነይሩ እዩ። መጽሓፍ ራእይ ዮሃንስ ድማ፡ ኣብ ከከባቢኡ ዜጋጥም ውግእ ዘይኰነስ፡ ኣብ ግዜ መወዳእታ ንመላእ ምድሪ ዚጸሉ ውግእ ከም ዚህሉ ትንበ እያ። * ቀዳማይ ውግእ ዓለም መዓስ ከም ዝጀመረ ትዝክሮዶ፧
ዮሃንስ፦ ብ1914 እዩ ጀሚሩ፣ የሱስ ድማ ሽዑ ኺገዝእ ከም ዝጀመረ ኢኻ እትነግረኒ ዘለኻ። ቅድሚ ሕጂ ነዚ ኣተሓሒዘዮ ኣይፈልጥን እየ ነይረ።
ካሌብ፦ ነዚ ዅሉ ነጥብታት፡ ማለት ነቲ ብዛዕባ ሸውዓተ ግዜያት ዚገልጽ ትንቢትን ካልእ ብዛዕባ ግዜ መወዳእታ ዚገልጽ ትንቢታት መጽሓፍ ቅዱስን ከነተሓሕዞ ኸለና፡ ኵሉ ነገር ኪንጽረልና ይኽእል እዩ። ናይ የሆዋ መሰኻኽር፡ የሱስ ብ1914 ንጉስ መንግስቲ ኣምላኽ ኰይኑ ኺገዝእ ከም ዝጀመረን ዳሕሮት መዓልትታት እውን ሽዑ ኸም ዝጀመራን እዮም ዚኣምኑ። *
ዮሃንስ፦ እዚ ነገር እዚ፡ ገና ምሉእ ብምሉእ ኣይተረድኣንን።
ካሌብ፦ ሓቅኻ ኢኻ። ከምቲ ኣብ ዝሓለፈ ዝነገርኩኻ፡ ኣነ እውን ኣብ ፈለማ ምሉእ ብምሉእ ክሳዕ ዝርድኦ ግዜ ወሲዱለይ እዩ። ኰይኑ ግና፡ ካብዚ ምይይጥና፡ ዋላ እኳ 1914 ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እንተ ዘይተጠቕሰት፡ ናይ የሆዋ መሰኻኽር ብዛዕባ እታ ዓመት እቲኣ ዘለዎም እምነት ግና ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት እተመስረተ ምዃኑ ተረዲእካ ኽትከውን ተስፋ እገብር።
ዮሃንስ፦ ንሱስ እወ፣ እትብልዎ ዘበለ ዅሉ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት እተመስረተ ምዃኑ ኣዝዩ እዩ ዜደንቐኒ። ኣብ ርእይቶኹም ጥራይ ኣይኰንኩምን እትምርኰሱ። እቲ ዘዘራረበና ነጥቢ ኽሳዕ ክንድዚ ሕልኽልኽ ዝበለ ምዃኑ ግና ኣይተረድኣንን። ኣምላኽ ስለምንታይ እዩ ብቐሊሉ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ 1914 የሱስ ኣብ ሰማይ ዚነግሰላ ዓመት ምዃና ዘይነገረና፧
ካሌብ፦ ጽብቕቲ ሕቶ እያ። ይገርመካ፡ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ብንጹር ዘይተነግረና ብዙሕ ነገራት ኣሎ። ኣምላኽ ንመጽሓፍ ቅዱስ ንኽንርድኦ ጻዕሪ ኽንገብር ዚደልየና ስለምንታይ እዩ፧ ብዛዕባ እዚ ኻልእ መዓልቲ እንተ ተዘራረብና እንታይ ይመስለካ፧
ዮሃንስ፦ ባህ ይብለኒ።
ክትዘራረበሉ እትደሊ መጽሓፍ ቅዱሳዊ ርእሰ ነገር ኣሎካዶ፧ ብዛዕባ እምነትን ሃይማኖታዊ ልምድታትን ናይ የሆዋ መሰኻኽር ብዝያዳ ኽትፈልጥ ትደሊዶ፧ ትደሊ እንተ ዄንካ፡ ከይተሰከፍካ ንሓደ ናይ የሆዋ ምስክር ሕተቶ። ንሱ እውን ተሓጒሱ ኺምልሰልካ እዩ።
^ ሕ.ጽ. 5 ናይ የሆዋ መሰኻኽር በቲ ብዘይ ክፍሊት ዚገብርዎ መጽናዕቲ መጽሓፍ ቅዱስ ኣቢሎም፡ ምስ ካልኦት ሰባት ብዛዕባ መጽሓፍ ቅዱስ ይዘራረቡ እዮም።
^ ሕ.ጽ. 7 ነታ ኣብ ናይ 1 ጥቅምቲ 2014 ሕታም እዛ መጽሔት እዚኣ እትርከብ፡ “ብዛዕባ መጽሓፍ ቅዱስ ዚግበር ዝርርብ—መንግስቲ ኣምላኽ መዓስ እያ ኽትገዝእ ጀሚራ፧—1ይ ክፋል” ዘርእስታ ዓንቀጽ ርአ።
^ ሕ.ጽ. 9 ዳንኤል 4:23-25 ርአ።
^ ሕ.ጽ. 24 “ነቡካድነጻር ብዛዕባ ኦም ዝሓለሞ ሕልሚ” ዚብል ሰሌዳ ርአ።
^ ሕ.ጽ. 30 ኣብታ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧ ዘርእስታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት መጽሓፍ፡ ኣብ ምዕራፍ 9 ርአ። ኣብ www.jw.org/ti እውን ትርከብ እያ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ኣብተን “ዳሕሮት መዓልትታት” ዲና እንነብር ዘለና፧
እቲ ኣብ ከባቢና እንርእዮ ተግባራትን ኣረኣእያታትን ኣብቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ብትንቢት እተነግረ “ዳሕሮት መዓልትታት” ንነብር ከም ዘለና ዜረጋግጽ እዩ።


c: text/html

text:
1ዓካሪ ዒንሢ ፆሲ ዒንሢ ናሽካያ፥ ዒዛኮ ናኣቶ ማዔሢሮ ዒዛ ማሉዋቴ። 2ኪሪስቶሴ ኑና ናሽኬሢና ፆሲ ዎዛሳ ሳውሞ ዓኣ ዒንጎ ባኣዚ ማሂ ፔ ሼምፓሢ ኑ ጋይቴ ዓኣሢ ዒንጌሢጉዲ ዒንሢያ ናሹሞና ናንጉዋቴ። 3ማቾ ሃሣ ዓኒ ማዒባኣያና ላሂሢ፥ ቦርሲሳ ማዾ፥ ዓሲሮ ዛጊ ሱኡካዺሢ ማዔቴያ ዒንሢ ባኣካ ጴዾፓ፤ ዬይ ጌኤሺ ማዔ፥ ፆዛሢ ዴሬም ኮይሳ ማዾቱዋሴ፤ 4ዒንሢ ፆሲ ጋላታንዳኣፓዓቴም ቦርሲሳ ባኣዚና ፓሣ ባኣዚ ባኣ ጊኢጉዋ ሃይሴ ጌስታንዳያ ኮይሱዋሴ። 5ማቾ ሃሣ ዓኒ ማዒባኣያና ላሃያኮ፥ ቦርሲሳ ማዾ ማዻያኮ፥ ሜሌ ካኣሺ ካኣሽኪሢጉዲ ዓሲሮ ዛጊ ሱኡካዻ ዓሲኮ ኪሪስቶሴና ፆሲ ካኣቱሞናይዳ ቤሲባኣያ ማዓንዳሢ ዔሩዋቴ። 6ዬንሢ ባኮንሢ ዛሎና ፆሲም ዓይሢንቱዋ ዓሶ ዑፃ ዒዛኮ ጎሪንቲ ሙካንዳሢሮ ዖኦኒያ ዒንሢ ጉሪ ማዔ ሃይሴና ጌሾፓ። 7ዬያሮ ዬንሢ፥ ዒዛም ዓይሢንቱዋ ዓሶና ዎላ ፔቴ ማዒፖቴ። 8ቤርታ ዒንሢ ዹሚዳ ናንጋኔ፤ ሃሢ ጋዓንቴ ጎዳና ፖዓ ዒንሢ ዓኣሢሮ ፖዖ ዓሳ ናንጋ ጎይጾ ናንጉዋቴ። 9ዓይጎሮ ጌዔቴ ኮሹሞ ቢያ፥ ፂሉሞና ጎኑሞናኮዋ ዓኣፒ ጴዻሢ ፖዒዳፓኬ። 10ዬያሮ ጎዳ ዎዛሳያ ማዓ ባካ ዓይጎታቴያ ዱማሲ ዔሩዋቴ። 11ፑርቱሞ፡ ፖዓ ኬሲ ፔጋሲ ዻውዋቴ፤ ዓኣፒባኣ ዹሞ ማዾ ዒንሢያ ማዻያ ማዒፖቴ። 12ዹሞ ማዾ ማዻ ዓሳ ዓኣቺ ማዻ ባኮ ዛሎ ኬኤዛኒታዖ ቦርሳያኬ። 13ቢያ ባኣዚ ፖዒዳ ኬስካዛ ዬይ ዓይጎ ማዔቴያ ጌኤሽኪ ዔርታኔ። 14ዎይቲ ጌዔቴ ቢያ ባኣዚ ፔጋሲ ዻዋሢ ፖዒታሢሮኬ፤ ዬያሮ፡- “ኔኤኒ ሃይ ጊንዓሢ ጴጬ! ሓይባፓ ዔቄ! ኪሪስቶሴ ኔም ፖዓኔ” ጌይንቴኔ። 15ዓካሪ ዒንሢ ዎማይዲ ናንጋንዳቴያ ኮሺ ማሉዋቴ፤ ዔራ ዓሲ ማዑዋቴ፤ ዔኤያ ዓሲ ጎይሢ ናንጊፖቴ። 16ሓይ ዎዳ ፑርታ ማዔሢሮ ዓይጎ ካራና ማዔቴያ ዒንሢ ዴንቄ ዎዶማና ማዻ ባኮ ዔሪ ማዹዋቴ። 17ዬያሮ ጎዳኮ ማሊፃ ዓይጎታቴያ ዔራያ ማዑዋቴ፤ ዔኤያ ማዒፖቴ። 18ዒንሢ ባይሲንታ ባንሢ ዔኪ ዓኣዻያታሢሮ ዳጋሢ ዑሺና ማሢንቲፖቴ፤ ዬያይዳፓ ዓያና ጌኤሺኮ ዎልቆ ጋሮ ጌላያ ማዑዋቴ። 19ፆሲም ማዓ ዓይኑሞና ፆሲ ሄርሺ ሄርሺ ዒንሢ ዎላ ቡኬ ዎዶና ዓይናዹዋቴ፤ ዬያይዲ ዒንሢ ዒኖና ጎዳ ጋላቱዋቴ። 20ኑ ጎዳሢ ዬሱስ ኪሪስቶሴ ሱንጾና ቢያ ባኣዚሮ ፆሲ፥ ዓዳሢ ቢያ ዎዴ ጋላቱዋቴ። 21ኪሪስቶሴ ቦንቾሮ ጌዒ ዒንሢ ፔቴ ፔቴሢ ዎሊም ዓይሢንታያ ማዑዋቴ። 22ዒንሢ፥ ላኣሎ ናኣታ! ጎዳ ዬሱሴም ዒንሢ ዓይሢንታሢጉዲ ዒንሢኮ ዓኒንሢም ዓይሢንቱዋቴ፤ 23ዓይጎሮ ጌዔቴ ኪሪስቶሴ ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሶኮ ዑጻ ቶኦኪ ማዔሢጉዲ ዓኒያ ማቾኮ ቶኦኪኬ፤ ዬያጉዲ ኪሪስቶሴ ፔኤኮ ዑፆ ማዔ፥ ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሶ ዻቂሻሢኬ። 24ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሳ ኪሪስቶሴም ዓይሢንታሢጉዲ ማቾንሢ ቢያ ባኣዚና ፔ ዓኒንሢም ዓይሢንቶንጎ። 25ዒንሢ፥ ዓቲንቃ! ኪሪስቶሴ ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሶ ናሽኬሢና ፔ ቶኦኮዋ ዔያቶ ጋቴ ሃይቢም ዓኣሢ ዒንጌሢጉዲ ዒንሢያ ዒንሢ ላኣሎ ናሽኩዋቴ፤ 26ኪሪስቶሴ ዬያ ማዼሢ፡- ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሳ ፆሲም ዱማዼያ ማዓንዳጉዲ ጌይኬ፤ ዒ ዔያቶ ፆሲም ዱማሴሢያ ቃኣሎ ዛሎና ሓሣ ዋኣሢናኣ ማስኪ ጌኤሺኬ። 27ዬያይዲ፦ ኪንሢ፥ ዓኣፒ ካራ ቱኪሢ፥ ፑርታ ባኣዚያ ፔቴታዖ ባኣያ፥ ጌኤሺ፤ ሃሣ ሚዛጲ ሺኢጲሢ ማኣሪ ዓሲ ማሂ ፔ ቤርቶ ዒንሢ ዒ ሺኢሻኒኬ። 28ዓኒንሢ ፔና ናሽካሢጉዴያ ፔ ማቾንሢ ናሽካኒ ኮይሳኔ፤ ፔ ማቾ ናሽካሢ ፔና ናሽካኔ። 29ዎይቲ ጌዔቴ ፔና ዒጻ ዓሲ ዖኦኒያ ባኣሴ፤ ጋዓንቴ ኪሪስቶሴ ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሶ ሙኡዚ ሙኡዚ ካፓ ጎይጾ ዒዚ ሙኡዚ ሙዒ ሙዒ ፔናኣ ካፓኔ። 30ኑኡኒ ኪሪስቶሴ ዑጾኮ ዱማ ዱማ ቤዞኬ፤ 31“ዓሲ ዬያሮ ዓዶና ዒንዶና ሃሺ ማቾና ዎላ ፔቴ ማዓኔ፤ ላምዖንሢያ ፔቴ ዓሲ ዑሢጉዲ ማዓኔ” ጌይንቴኔ። 32ዬይ ዼኤፒ ዓኣሺንቴ ባኣዚኬ፤ ሓያ ታ ጋዓሢ፡ ኪሪስቶሴና ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሶና ማላታ ማሂኬ። 33ጋዓንቴ ሓይ ባካ ዒንሢማ ማዓያኬ፤ ዬያሮ ዓኒ ፔ ማቾ ፔና ጉዲ ማሂ ናሽኮንጎ፤ ማቻኣ ዓኒ ቦንቾንጎ።
Copyright
Learn More

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
1ኣኅዋተይ! ኣነ ግና ከም ሥጋውያን ብክርስቶስ ከዓ ገና ከም ዘይዓበዩ ሕፃናት እምበር ከም መንፈሳውያን ክዛረበኩም ኣይከኣልኩን። 2ድልዋት ስለ ዘይነበርኩም ዕፁም ብልዒ ዘይኮነስ ጸባ ኣምዓጕኩኹም፤ ሕዝውን ድልዋት ኣይኮንኩምን። 3እዙይ ከዓ ገና ሥጋውያን ስለ ዝኾንኩም እዩ፤ ኣብ ማእኸልኩም ቅንእን ባእስን ምህላዉስ ሥጋውያን ምዃንኩምዶ ኣይኮነን? ከም ዓለማውያንዶ ኣይኮንኩምን እትመስሉ? 4ካባኻትኩም ኣነ ናይ ጳውሎስ እየ ካልእ ከዓ ኣነ ናይ ኣጵሎስ እየ ዝብል ኣሎሞ ሥጋውያን ምዃንኩምዶ ኣይኮነን? 5እምበርከ ኣጵሎስ እንታይ እዩ? ጳውሎስከ እንታይ እዩ? እምበኣር ንሳቶም ንነፍስ ወከፎም እግዚኣብሔር ከም ዝሃቦም ናብ እምነት ዘብጽሑኹም ኣገልገልቲ እዮም። 6ኣነ ተኸልኩ፤ ኣጵሎስ ኣስተየ፤ እግዚኣብሔር ድማ ኣዕበየ። 7እቲ ዘዕቢ እግዚኣብሔር ደኣ እምበር እቲ ዝተኸለ ኾነ እቲ ዘስተየ ዝጠቅም የብሉን። 8እቲ ዝተክልን እቲ ዘስትን ማዕረ እዮም ኲሎም ከከም ፃዕሮም ዋግኦም ክረኽቡ እዮም። 9ንሕና ምስ እግዚኣብሔር እንሠርሕ ኢና፤ ንስኻትኩም ግና ግራት እግዚኣብሔርን ሕንፃ እግዚኣብሔርን ኢኹም። 10ኣነ እግዚኣብሔር ብዝሃበኒ ጸጋ ኸም ፈላጥ ሓናጺ ኾይነ መሠረት ሠረትኩ፤ ሓደ ኻልእ ኣብ ልዕሊኡ የሃንጽ ኣሎ፤ ነፍስ ወከፍ ከመይ ገይሩ ኸም ዝሃንጽ ይጠንቀቕ። 11ምኽንያቱ ብዘይ እቲ ሥሩት መሠረት ንሱ ኸዓ ኢየሱስ ክርስቶስ ካልእ መሠረት ክሥርት ዝኽእል ሓደኳ የለን። 12ዝኾነ ይኹን ሰብ ኣብ ልዕሊ እዛ መሠረት እዚኣ ብወርቂ ብብሩር ብኽቡር እምኒ ብዕንጨይቲ ብሣዕሪ ወይ ብሓሰር እንተ ሠርሐ 13ናይ ነፍስ ወከፍ ሰብ ሥራሕ ክገሃድ እዩ፤ እታ መዓልቲ ብሓዊ ኽትግለጽ ስለ ዝኾነት ክትቀልዖ እያ፤ ሥራሕ ነፍስ ወከፍ ከመይ ከም ዝኾነ ኸዓ እቲ ሓዊ ኽፍትኖ እዩ። 14እቲ ኣብ መሠረት ሓኒጹ ሥርሑ ዝጸንዐሉ ሰብ ዓስቡ ኽቕበል እዩ። 15ሥርሑ ዝቲጸሎ ሰብ ግና ዓስቡ ኽስእን እዩ፤ እንተኾነ ንሱ ኽድኅን እዩ፤ ግና ኸምቲ ብሓዊ ኃሊፉ ዝድኅን ሰብ ይድኅን። 16ናይ እግዚኣብሔር ቤተ መቅደስ ከም ዝኾንኩምን መንፈስ እግዚኣብሔር ኣባኻትኩም ኃዲሩ ኸም ዘሎንዶ ኣይትፈልጡን ኢኹም? 17ዝኾነ ሰብ ነቲ ናይ እግዚኣብሔር ቤተ መቅደስ እንተፍረሰ እግዚኣሔር ንእኡ ድማ ኸፍርሶ እዩ። ቤተ መቕደስ እግዚኣብሔር ቅዱስ እዩ፤ እዝ ቤተ መቕደስ እዙይውን ንስኻትኩም ኢኹም። 18ሓደኳ ርእሱ ኣየታልል፤ ካባኻትኩም ኣብዛ ዓለም እዚኣ ጥበበኛ ዝኾነ እንተ መሰሎ ጥበበኛ ምእንቲ ክኸውን ዓሻ ይኹን። 19 ነቶም ጥበበኛታት ብጕርሖም ይኅዞም ተብሂሉ ኸም ዝተጽሓፈ ጥበብ እዛ ዓለም እዚኣ ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሔር ዕሽነት እዩ እሞ። 20ከምኡውን ሓሳብ እቶም ጥበበኛታት ከንቱ ኸም ዝኾነ እግዚኣብሔር ይፈልጦ እዩ ዝብል ተጽሒፉ ኣሎ። 21እምብኣርከስ ኲሉ ናታትኩም እዩ እሞ ሓደኳ ብሰብ ኣይመካሕ። 22ጳውሎስ ኮነ ኣጵሎስ ኬፋ ኾነ ዓለም ሕይወት ኮነ ሞት ዘሎ ኾነ ዝመጽእ ኲሉ ናታትኩም እዩ። 23ንስኻትኩም ናይ ክርስቶስ ኢኹም፤ ክርስቶስ ከዓ ናይ እግዚኣብሔር እዩ።
Copyright
Learn More


text:
እንቋዕ ናብ ብርሃነ ልደቱ ኣብጽሓና!
እቲ ዝተቈጽረ ሱባኤን ዝተነግረ ትንቢትን ፍጻሜኡ ምስ በጽሐ፡ በቲ ንሰብ ዝሃቦ ተስፋ (መጽ. ቀሌምንጦስ) ካብ ሠለስተ ኣካል ሓደ ኣካል እግዚአብሔር ወልድ ብፍሉይ ኣካሉ ካብ ቅድስት ድንግል ማርያም ካብ ሥጋኣ ሥጋ፡ ካብ ነፍሳ ነፍሲ ወሲዱ ኣብ ቤተ ልሔም ኣብ ዝተወልደላ ዕለት፣ ብልደቱ ኵሉ ፍጥረት ተሓጐሰ። ብዙኃት ሠራዊተ ሰማይ መላእኽት ‘ስብሐት ለእግዚአብሔር በሰማያት ወሰላም በምድር ሥምረቱ ለሰብእ/ ክብሪ (ምስጋና) ንእግዚአብሔር ኣብ ሰማያት፡ ኣብ ምድሪ’ውን ሰላም ይኹን፡ ኣብ መንጎ’ቶም ሥምረት ኣምላኽ ዘለዎም’ እናበሉ ምስቶም ኣብ መሮር ዝኃደሩ ጓሶት ሠሚሮም ኣመስገኑ። (ሉቃ. ፪፥፲፫/ 2፥13) “ዮም አሐደ መርዔተ ኮኑ መላእክት ወሰብእ ከመ ይሰብሕዎ ለክርስቶስ በቃለ አሚን፡ ሎሚ መላእክትን ሰብን ንክርስቶስ ምእንቲ ከመስግኑ ሓደ መጓሰ (ማኅበር) ኮኑ” (መጽ. ድጓ) ከምዝብል።
ነቲ ብባህሪኡ ክቡር ዝኾነ ኣምላኽ “ክብሪ ንኣምላኽ ኣብ ሰማያት” ምባሎም ኣምላኽ ንዝኾነ ሥጋ ምስ አብን መንፈስ ቅዱስን ብሓድነት ምስጋናን ክብርን ይግባእ ንኽብሉ እዮም። “ኣብ ምድሪ'ውን ሰላም ይኹን” ኢሎም ምምስጋኖም ድማ ንሰብ ናፅነቱ ምእንቲ ክወሃቦ ኣብ ምድሪ ሰላምን ዕርቅን ተጀመረ፡ ተኣወጀን ተበሠረን ንኽብሉ እዩ። በዛ ክብርቲ ዕለት እዚኣ‘ውን ከም መላእኽትን ደቂ ሰባትን እቶም እንስሳታት ከይተረፉ “ዮም ተወልደ ቤዛ ኵሉ ዓለም፡ ዮም ተወልደ ከሣቴ ብርሃን፡ ዮም ተወልደ መድኃኔ ዓለም/ በጃ ኵሉ ዓለም ኮይኑ ብርሃን ዝህብ መድኃኔ ዓለም ሎሚ ተወልደ።” እናበሉ ብምምስጋኖም፡ ብሓፈሻ እዛ ዕለት’ዚኣ ኵሉ ፍጥረት ከም ሓደ ልቢ መኻሪ፡ ከም ሓደ ቃል ተናጋሪ ኮይኑ ንጐይታኡን ፈጣሪኡን ዘመስገነላ ዓባይ ዕለት እያ።
ልደት ጐይታ ከም ጋሻ ሃንደበት ዝመጸ ኣይኮነን። ካብ ሠለስተ ኣካል ሓደ ኣካል እግዚአብሔር ወልድ ካብ ሰማየ ሰማያት ከምዝወርድን፡ ካብ ቅድስት ድንግል ማርያም ከምዝውለድን ኣቐዲሙ ብኅብረ ትንቢትን ምሳሌን ይንገር ነበረ። ነቢይ ኢሳይያስ፡ ‘ እግዚአብሔር ባዕሉ ትእምርቲ ኺህበኩም እዩ፡ እንሆ ድንግል ኪትፀንስ ወዲ ኸኣ ኺትወልድ እያ፡ ስሙ’ውን ኣማኑኤል ኺትሰምዮ እያ’ ይብል እሞ፡ ደጊሙ ድማ ‘እስመ ሕፃን ተወልደ ለነ ወልድ ተውህበ ለነ፡ ወቅድመት ኮነ ዲበ መትከፍቱ ወይሰመይ ስሙ ዓቢየ ምክር፡ አበ ዓለም፡ ወመልአከ ሰላም/ ማለት ንኣና ጠባይ ሕፃናት ሓልዩ ሕፃን ኮይኑ ተወሊዱልና፣ ወልድ ንኵነተ ሥጋ፡ ንሕማምን ሞትን ተዋሂብልና ” ክብል ተንብዩ ነበረ። (ኢሳ. ፱፡፮/9፡6)
5500 ዓመት፡ ካብ ኣዳም ክሳብ ልደተ ክርስቶስ ዝነበሩ አበው ልደቱ ብዓይነ ሥጋ ኪርእዩ ተመነዩን ደለዩን። ግናኸ ዐረፍተ ዘመን ደሪትዎም ብዓይነ መንፈስ ጥራሕ ነቲ ዝረሓቐ ኣቕሪቦም ብኅብረ ትንቢትን ምሳሌን ጠሚቶም ተሓጒሶምን ኣመስጊኖምን ኃለፉ። “ኣብርሃም መዓልተይ ኪርኢ ተመነየ፡ ርእዩ ኸኣ ባህ በሎ” ከምዝብል። (ዮሓ. ፰፡፶፮/8፥56)
‘ወአመ በጽሐ ጊዜሁ ፈነወ እግዚአብሔር ወልዶ ወተወልደ እም ብእሲት/ ጊዜኡ ምስ በጽሐ ድማ እግዚአብሔር ንወዱ ለኣኾ’ሞ ካብ ድንግል ማርያም ተወልደ’(ገላ. ፬፡፬/4፡4) እቲ ጊዜ ምስ በጽሐ ግና ሊቀ መላእክት ቅዱስ ገብርኤል ተላኢኹ መጺኡ ነታ እግዚአብሔር ዝኃረያ ቅድስት ድንግል ማርያም ብግብሪ መንፈስ ቅዱስ ንመድኃኔ ዓለም ከም እትፀንስን እትወልድን ኣብሠራ።
ንሳ ድማ ምስኡ ድኅሪ ምዝርራብ ‘ ከምቲ ዝበልካኒ ይኹነለይ’ ምስ በለቶ፡ ኣካላዊ ቃል ወልደ እግዚአብሔር ካብ ሥጋኣ ሥጋ ካብ ነፍሳ ነፍስ ወሲዱ ኣብ ማሕፀና ኃደረ። ድኅሪ ትሽዓተ ወርኅን ኃሙሽተ መዓልትን ድማ ኣብ ቤተ ልሔም ተወልደ። (ማቴ. ፪፡፩-፪/ 2፡1-2) ዝርአን ዝድኅሠሥን ሰብነት ሃሊዎ ብጸቢብ ደረት ብሓፂር ቁመት ተወሲኑ፡ ኣብ መብልዕ ማል ደቂሱ፡ ብኣጭርቕቲ ተጠቕሊሉ ከም ልምዲ ሕፃናት ክበኪ ተሰምዐ። (መዝ. ፻፴፩፡፭-፮/132፡5-6) እዚ ነገር’ዚ ክንደይ ይረቅቕን ይዓሙቝን!
ልደት ጐይታ ቅድሚ ኵሉ ዝተበሥሩ ኣብ መሮር ዝኃደሩ ጓሶት እዮም። መልኣኽ እግዚአብሔር ተገሊጹ፡ መርገመ ሥጋን መርገመ ነፍስን ዘርሕቕ በረከተ ሥጋን በረከተ ነፍስን ዝዕድል መድኃኔ ዓለም ክርስቶስ ሎሚ ብምውላዱ፡ ንዅሉ ሕዝቢ ዓቢይ ሓጐስ ከምዝኸውን ኣበሠሮም። እቶም ጓሶት ድማ ቀልጢፎም ናብ ቤተ ልሔም ብምኻድ ንጐይታን ንኣደኡ ቅድስት ድንግል ማርያምን ረኺቦም፡ ንእግዚአብሔር እናኣመስገኑን ንሕዝቢ እናነገሩን ተመልሱ።
ኣምላኽና ኢየሱስ ክርስቶስ ጐይታ ሰማይን ምድርን ብምዃኑ ብልደቱ ካብ ሰማያውያንን ምድራውያንን ገጸ በረከት ቀሪብሉ እዩ። ለይትን መዓልትን ብዘይ ምቍራጽ ዘመስግንዎ ሰማያውያን ቅዱሳን መላእክት ‘ስብሐት ለእግዚአብሔር’ እናበሉ ህያብ ምስጋና ከቕርብሉ ከለዉ፡ ምድራውያን ሰብአ ሰገል ድማ ወርቂ፡ ዕጣንን ከርቤን ኣምጽእሉ። እዞም ብኮከብ እናተመርሑ ብወገን ምሥራቅ ዝመጹ ሰብአ ሰገል፡ ነቲ ዝተወልደ ሕፃን ምስ ኣደኡ ቅድስት ድንግል ማርያም ምስ ርኣይዎ ንኣምላኽነቱ ዝግባእ ስግደት ሰጊዶም፥ ወርቂ፡ ዕጣንን ከርቤን ገጸ በረኸት ሃብዎ። ንጉሥ ኢኻ ኽብሉ ወርቂ፡ ኣምላኽ ኢኻ ኽብሉ ዕጣን ከምኡ’ውን በቲ ዝለበስካዮ ሥጋ መሪር ሞት ክትጥዕም ኢኻ ኽብሉ ከርቤ ኣምጽእሉ። ናብ ዓዶም ድማ መንገዲ ክልተ ዓመት ዝተጓዓዝሉ ሓፂር መንገዲ ተገሊጽሎም ብኣርብዓ መዓልቲ፡ ብኻልእ ኃይለ ቃል ‘ኣበይ ኣሎ’ እናበሉ መጺኦም ‘ረኺብናዮን ርኢናዮን’ እናበሉ ከምኡ’ውን ብኻልእ ሃይማኖት ‘ንጉሠ ኣይሁድ’ እናበሉ መጺኦም ‘ኣምላኽ’ እናበሉ ብምስጋና ተመልሱ። (ማቴ. ፪፥፩-፲፩/ 2:1-11 )
ስለዚ ሕዝበ ክርስቲያን! ንሕና ድማ ናብታ ብቤተ ልሔም ትምሰል ቤተ ክርስቲያን ከም ሰብአ ሰገል ብወርቂ ዝምሰል ቅኑዕ ሃይማኖት፣ ብዕጣን ዝምሰል ጽኑዕ ተስፋን ብከርቤ ዝምሰል ሥሙር ፍቕርን ኂዝና ኽንቀርብ ይግብኣና። ዓመት መጸ በዓለ ልደት ‘ስብሐት ለእግዚአብሔር’ እናበልና ብመዝሙር ምስጋና ከነኽብሮ ከሎና ከምዝኃለፈ ታሪኽ ንመዘከርታ ኣይኮነን። ልክዕ ሎሚ ከምዝኾነ ገይርና ከምቲ ናይ ሽዑ ኣብ ቤተ ልሔም ብዝነበረ ኵነታት፦ “ዮም ፍሥሐ ኮነ በእንተ ልደቱ ለክርስቶስ / ሎሚ ብልደት ክርስቶስ ሓጐስ ኮነ” ብማለት “ሎሚ” እናበልና ኢና ነኽብሮ።
ኵሉ ጊዜ፡ ንበዓል በዓል ዝገብሮ ናይ ምድላዋትና ድምቀት፡ ካብ ዓቐን ንላዕሊ ምብላዕን ሰቲኻ ምስካርን ናይ በጊዕን ደርሆን መልክዕ ምፍልላይ ዘይኮነስ ዓቕምና ብዝፈቕዶ ንጽጉማትን ዘኽታማትን ምስ እንረድእ እዩ። ብምስጋና ቅዱሳን መላእኽቲ “ስብሐት ለእግዚአብሔር በሰማያት ወሰላም በምድር ሥምረቱ ለሰብእ’ እናበልና ብጸሎተ ቅዳሴ መሥዋዕቲ ምስጋና ነቕርበሉ። ከመይ! ኣብ ክንዲ እቲ ብልደቱ ዝገበረልና ሠናይ ኵሉስ፡ እንመልሰሉ ውሬታ “ስብሐት ለእግዚአብሔር/ ምስጋና ንእግዚአብሔር” ምባል ስለዝኾነ! (መዝ. ፻፲፭፡፲፪/ 116፥12)
እወ! ዕላማ ተፈጥሮ ሰብ ንኣምላኹ ኣመስጊኑ መንግሥቱ ንኽወርስ እዩ። ልበ ኣምላክ ዳዊት ክምዕድ ከሎ “ንእኡ ምምስጋን ጥዑምን ግቡእን እዩ” (መዝ. ፻፵፮፡፩/ 147፥1) ከምዝበሎ ሰብ፡ ብኵሉ ናብራ ሕይወቱ ስለ ኵሉ ነገር ኵሉ ሳዕ ከመስግን ግቡኡ ጥራሕ ዘይኮነስ ጣዕሚ ዘለዎን ክብረት ዘውህብን እዩ። (ኤፌ. ፭፥፳/5፡20)
ከም ኃጢኣትና ከይቀጽዐ፡ በቲ ብልደቱ ዝረኸብናዮ ጸጋ ከምቲ ዓቢይ ምሕረቱን ብዙኅ ርኅራኄኡን ነዊኅ ትዕግሥቱን እናሓለወን እናመርሐን፡ ክሳዕ እዛ ሰዓት እዚኣ ስለዘጽንሓና፡ ንጸላም ለይቲ ብሰላም ኣኅሊፉ ናብ ብርሃን መዓልቲ፡ ብመዓልቲውን ኵሉ ሥራሕናን ንጥፈታትናን ኣሣሊጡ ናብ እነዕርፈሉ ለይቲ ስለዘብጽሓናን፣ ኣብ ምእታውናን ምውፃእናን ስለዝሓለወና፡ ብሓፈሻ ናብራ ሕይወትና ካብቲ ዝደቐቐ ክሳብ’ቲ ዝዓበየ ኵሉ ግብሪ እግዚአብሔር ስለዝኾነ፡ ኣብ ውሽጢ ጸልማት ብርሃን እናተተስፈና፣ ንዝበጽሓና መከራ ብሓጐስን ትዕግሥትን እናተቐበልና ስለ ኵሉ ነገር “ነፍሰይ ንእግዚአብሔር ባርኺ፡ ነቲ እተገብረልኪ ሠናይ ኵሉ ከኣ ኣይትረስዒ” እናበልና ከነመስግን ይግብኣና። (መዝ ፻፫፡፪/ 103፥2)
በረከተ ልደቱ ከሳትፈናን ናይ ምስጋና ሕይወት ኪንመርሕ ጸጋኡ ከብዝኃልናንን ቅዱስ ፍቓዱ ይኹነልና፡ አሜን!
ወስብሐት ለእግዚአብሔር!


text:
ተነዲፉ ድዩ፧
ጭሕሚ ድሙ ዘለዎ ጥቕሚ
ድሙ መብዛሕትኡ እዋን ብግዜ ለይቲ እውን ንቕሕቲ እያ። ብፍላይ ምስ መሰየ፡ ኣብ ጥቓኣ ንዘሎ ነገራት ከተለልዮን እትበልዖ ግዳይ ክትሃድንን እትኽእል፡ ሳላ ጭሕማ እዩ።
ነዚ ዚስዕብ ሕሰበሉ፦ እቲ ጭሕሚ ድሙ ዚበቝለሉ ኣካሊት (ቲሹ)፡ ብዙሕ መትኒ ኣለዎ። እቲ መትንታት፡ ኣብ ኣየር ንዜጋጥም ንእሽቶ ለውጢ እውን እንተ ዀነ ኼለልዮ ይኽእል እዩ። በዚ ምኽንያት እዚ ድማ፡ ድሙ፡ ዋላ እኳ ብዓይና እንተ ዘይረኣየቶ፡ ኣብ ጥቓኣ ገለ ነገር ከም ዘሎ ኽትፈልጥ ትኽእል እያ፣ እዚ ኸኣ ብፍላይ ኣብ ጸልማት ከም ዚሕግዛ ፍሉጥ እዩ።
ጭሕሚ ድሙ ንዝዀነ ይኹን ምንቅስቓስ ኬለልዮ ስለ ዚኽእል፡ ድሙ፡ እቲ እትሃድኖ ግዳይ ኣበይ ሸነኽ ከም ዘሎን ነቲ ዚገብሮ ምንቅስቓስን ክትፈልጥ ትኽእል እያ። ብዘይካዚ፡ ድሙ ብሓገዝ እቲ ጭሕማ፡ ብሓደ ቐዳድ ሰሊዃ ቕድሚ ምሕላፋ፡ ስፍሓቱ ኽንደይ ምዃኑ ኽትዕቅን ትኽእል እያ። ኢንሳይክሎፔድያ ብሪታኒካ፡ “ጭሕሚ ድሙ ዘለዎ ጥቕሚ፡ ብእተወሰነ ጥራይ እዩ ዚፍለጥ፣ ይኹን እምበር፡ ሓንቲ ድሙ ጭሕማ እንተ ተቘሪጹ፡ ንግዜኡ ኸም እትሽገር ኪፍለጥ ተኻኢሉ እዩ” በለ።
ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት ንጭሕሚ ድሙ ብምቕዳሕ፡ ነቲ ዜጋጥሞም ዕንቅፋት ኣለልዮም ንኺሰግርዎ ዚሕግዞም ደቂቕ መሳርሒ ዚግጠመሎም ሮቦት ይነድፉ ኣለዉ። እቲ ኣብቶም ሮቦት ዚግጠም ደቂቕ መሳርሒ፡ ኢ-ዊስከርስ እዩ ዚብሃል፣ ዓሊ ጃቪ ዝስሙ ኣብቲ ኣብ በርክሊ ዚርከብ ዩኒቨርሲቲ ካሊፎርንያ ዚሰርሕ ተመራማሪ ስነ ፍልጠት፡ እቲ ደቂቕ መሳርሒ፡ “እተራቐቐ ናይ ሮቦት ተክኖሎጂ ኣብ ምስራሕን እተፈላለዩ ሰባት ዚጥቀሙሎም ማሽናት ቀለልቲ ኣብ ምግባርን ኣብ ስነ ህይወታዊ ዕዮታት ኣገልግሎት ንምሃብን” ከም ዚጠቅም ገለጸ።
እንታይ ይመስለካ፧ እቲ ጭሕሚ ድሙ ዘለዎ ጥቕሚ ብፍልቀት ድዩ መጺኡ፡ ወይስ ተነዲፉ እዩ፧


text:
ክርስትያናዊ ህይወት
መጽናዕቲ መጽሓፍ ቅዱስ ክትመርሕ ከለካ ኸተወግዶ ዘሎካ ጌጋታት
ብዙሕ ምዝራብ፦ ንዅሉ ነገራት ክትገልጾ ዘለካ ዀይኑ ኣይሰማዕካ። የሱስ ሕቶታት ብምጥቃም ሰባት ኪሓስቡን ኣብ ቅኑዕ መደምደምታ ኺበጽሑን ይሕግዞም ነበረ። (ማቴ 17:24-27) ሕቶታት ምሕታት ነቲ መጽናዕቲ ሕያው ይገብሮ፣ ተምሃራይካ እንታይ ከም እተረድአን እንታይ ከም ዚኣምንን ክትውስን እውን ይሕግዘካ እዩ። (be 253 ¶2-3) ሕቶ ምስ ሓተትካ፡ ብትዕግስቲ መልሲ ተጸበ። እቲ ተምሃራይ ጌጋ መልሲ እንተ መሊሱ፡ ነቲ ቕኑዕ መልሲ ባዕልኻ ኣብ ክንዲ እትነግሮ፡ ተወሳኺ ሕቶታት ብምሕታት ኣብ ልክዕ መደምደምታ ኺበጽሕ ሓግዞ። (be 237 ¶1–238 ¶1) እቲ ተምሃራይ ሓድሽ ሓሳብ ኪቕበል ብዚኽእለሉ ፍጥነት ተዛረብ።—be 230 ¶4።
እተሓላለኸ ምግባር፦ ብዛዕባ እቲ ርእሰ ነገር እትፈልጦ ዘበለ ዅሉ ኻብ ምንጋር ተቘጠብ። (ዮሃ 16:12) ኣብቲ ቐንዲ ነጥቢ እቲ ሕጡብ ጽሑፍ ኣተኵር። (be 226 ¶4-5) ዝርዝር ነገራት፡ ባህ ዜብል እውን እንተ ዀነ፡ ነቲ ቐንዲ ነጥብታት ኪዓብጦ ይኽእል እዩ። (be 235 ¶3) እቲ ተምሃራይ ነቲ ቐንዲ ነጥቢ እንተ ተረዲእዎ፡ ናብቲ ዚቕጽል ሕጡብ ጽሑፍ ስገር።
ነቲ ጽሑፍ ምሽፋን ጥራይ፦ ዕላማና፡ ልቢ ምትንካፍ እምበር ጽሑፍ ምሽፋን ኣይኰነን። (ሉቃ 24:32) ኣብቲ ትምህርቲ ንዘሎ ቐንዲ ጥቕስታት ብምጕላሕ ነቲ ቓል ኣምላኽ ዘለዎ ሓይሊ ዕየየሉ። (2ቈረ 10:4፣ እብ 4:12፣ be 144 ¶1-3) ቀሊል ምሳሌታት ተጠቐም። (be 245 ¶2-4) ናይቲ ተምሃራይ ብሕታዊ ጸገማትን እምነታትን ኣብ ግምት ኣእቱ፣ ነቲ ትምህርቲ ድማ ንዕኡ ብዚሰማማዕ መገዲ ኣቕርቦ። ከምዚ ዚስዕብ ኢልካ ክትሓትቶ ትኽእል ኢኻ፦ “ብዛዕባ እቲ እትምሃሮ ዘለኻ ኸመይ ይስምዓካ፧” “እዚ ብዛዕባ የሆዋ እንታይ ይምህረና፧” “ነዚ ምኽሪ እዚ ምትግባር፡ እንታይ ጥቕሚ ዘለዎ ይመስለካ፧”—be 238 ¶2-4፣ 259 ¶1።


text:
ትምህርቲ 7
ኣኼባታትና ኸመይ ይመስል፧
ቀዳሞት ክርስትያናት ዚገብርዎ ዝነበሩ ኣኼባታት፡ ብዓብይኡ መዝሙራትን ጸሎትን ንባብ ቅዱሳት ጽሑፋትን ብዛዕባኡ ዚግበር ምይይጥን ዘጠቓለለ እዩ ነይሩ፣ ሃይማኖታዊ ጽምብል ከኣ ኣይነበሮን። (1 ቈረንቶስ 14:26) ኣብ ኣኼባታትና እውን ተመሳሳሊ ነገር እዩ ዚቐርብ።
እቲ ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱሳውን ግብራውን እዩ። ኣብ ቀዳመ ሰናብቲ፡ ነፍሲ ወከፍ ጉባኤ፡ ቅዱሳት ጽሑፋት ብዛዕባ ህይወትናን ብዛዕባ ግዜናን እንታይ ከም ዚብል ዚገልጽ 30 ደቂቕ ዚወስድ ህዝባዊ መደረ ንምስማዕ ትእከብ እያ። ኵላትና ኣብ መጽሓፍ ቅዱስና ኽንከታተል ንተባባዕ ኢና። ድሕሪ እቲ መደረ፡ ሓደ ሰዓት ዚወስድ መጽናዕቲ “ግምቢ ዘብዐኛ” ኣሎ፣ ኣብኡ ኸኣ፡ ኣባላት ጉባኤ ኣብቲ ኣብ ሕታም መጽናዕቲ ግምቢ ዘብዐኛ ዝወጸ ዓንቀጽ ተመርኲስካ ኣብ ዚግበር ምይይጥ ኪሳተፉ ይኽእሉ እዮም። እቲ ምይይጥ፡ ነቲ መጽሓፍ ቅዱስ ዚህቦ መምርሒ ኣብ ህይወትና ኸነውዕሎ ይሕግዘና። ኣብተን ኣብ ብዘላ ምድሪ ዚርከባ ልዕሊ 110,000 ጉባኤታት ሕደ ትምህርቲ እዩ ዚጽናዕ።
ክእለት ኣመሃህራና ኸነመሓይሽ ንሕገዝ። ኣብ መንጎ ሰሙን ሓደ ምሸት ከኣ፡ ሰለስተ ኽፋል ዘለዎ ኣኼባ ንገብር ኢና። እቲ ቐዳማይ ክፋል፡ 30 ደቂቕ ዚወስድ መጽናዕቲ መጽሓፍ ቅዱስ ጉባኤ ኪኸውን ከሎ፡ ብዛዕባ ቕዱስ ጽሑፋዊ ስርዓታትን መጽሓፍ ቅዱሳዊ ትንቢትን ዘሎና ግንዛበ ዜዕምቘልና ብሕቶን መልስን ዚግበር ምይይጥ እዩ። ድሕሪኡ፡ 30 ደቒቕ ዚወስድ ቤት ትምህርቲ ቲኦክራስያዊ ኣገልግሎት ኪኸውን ከሎ፡ እዚ እውን ኣብቲ እታ ጉባኤ ኣቐዲማ ዘንበበቶ ኽፋል መጽሓፍ ቅዱስ ብዚግበር ምይይጥ ይጅምር። ቀጺሉ፡ ኣብቲ ቤት ትምህርቲ እተመዝገቡ ተመሃሮ፡ ሓጸርቲ ኽፍልታት የቕርቡ። ክእለት ንባብን ዘረባን ምእንቲ ኸነመሓይሽ፡ ምኽሪ ዚህብ ሓደ መኻሪ ኣሎ። (1 ጢሞቴዎስ 4:13) ኣብ መወዳእታ፡ ኣብቲ 30 ደቒቕ ዚወስድ ኣኼባ ኣገልግሎት፡ ብመደረታትን ብኣቀራርባታትን ብቓለ መጠይቓትን ኣቢልና፡ ንኻልኦት ከመይ ጌርና መጽሓፍ ቅዱስ ከም እንምህሮም ንመሃር።
ኣብ ኣኼባታትና ምስ ተኣከብካ፡ ብጽፈት እቲ ኣብኡ እትረኽቦ ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስ ከም እትምሰጥ ዜጠራጥር ኣይኰነን።—ኢሳይያስ 54:13።
ኣብ ኣኼባታት ናይ የሆዋ መሰኻኽር እንታይ ይቐርብ፧
ኣብ ዚቕጽል፡ ኣብ ኣየናይ ሰሙናዊ ኣኼባታትና ኽትእከብ ትደሊ፧
ብዝያዳ ፍለጥ
ኣብ ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ እንታይ እዩ ዚግበር፧
ኣብኡ እንታይ ከም ዚግበር እስከ ርአ።
ጉባኤታት ናይ የሆዋ መሰኻኽር ብኸመይ እየን ዚውደባ፧
መምርሒታትን ትምህርትታትን ብኸመይ ከም እንረክብ ኣንብብ።


text:
ግምቢ ዘብዐኛ መስከረም 2013
እዚ ዅሉ መከራ ዘሎ ስለምንታይ እዩ፧ መዓስከ እዩ ዜኽትም፧
መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ መከራ እንታይ ይብል፧ ክሳዕ መዓስከ እዩ ኣብ ደቂ ሰብ ሰፊኑ ዚነብር፧
ሓያሎ ንጹሃት ሰባት ሃሊቖም!
ኣብ ዓለም ብዘይ ፍትሒ፡ እዚ ዘይብሃል መከራ ኺፍጸም ንርኢ ኣሎና። ኣምላኽ ድዩ ዚውቀስ፧
እዚ ዅሉ መከራ ዘሎ ስለምንታይ እዩ፧
ሓሙሽተ ናይ ሓቂ ጠንቂ እዚ ሎሚ ዘሎ መከራን ናይ ሓቂ ምንጪ ተስፋን እንታይ ምዃኑ ርአ።
መከራ ዜኽትመሉ ግዜ ቐሪቡ!
ኣምላኽ ንዅሉ ጠንቂ መከራ ኼወግዶ ተመባጺዑ ኣሎ። ነዚ ብኸመይን መዓስን እዩ ዚገብሮ፧
ብስጋ ድኻታት ብመንፈስ ግና ሃብታማት
ኣለክሳንደር ኡርሱ፡ ኣብ ሕብረት ሶቭየት ነበር እውን ከይተረፈ መንፈሳዊ ዕቤት ኪዕገት ከም ዘይከኣለ ባዕሉ ተመኪርዎ እዩ። ነቲ ባህ ዜብል ታሪኹ ኣንብቦ።
ቋንቋታትና ኻብ “ግምቢ ባቤል” ድዩ መጺኡ፧
ግምቢ ባቤል እንታይ እዩ፧ እቲ ናይ ሓቂ መበቈል ቋንቋ ደቂ ሰብ እንታይ እዩ፧
“ኣምላኽ ሕጉስ ወሃቢ እዩ ዚፈቱ”
ንምሃብ ብዚምልከት፡ ድራኸ ኣገዳሲ ዝዀነ ስለምንታይ ምዃኑ ርአ።
ኣምላኽ ኪጕሂ ይኽእል እዩ—ብኸመይ ከነሐጕሶ ንኽእል፧
ስምዒት የሆዋ ኽትትንክፍ ከም እትኽእል ትፈልጥዶ፧ ኣዳምን ሄዋንን ብተግባራቶም ንኣምላኽ ብኸመይ ከም ዘጕሃይዎ ፍለጥ።
መልሲ ሕቶታት መጽሓፍ ቅዱስ
እቲ መጽሓፍ ቅዱስ ዜሐጕስ ሓዳር ንኽንሃንጽ ዚህበና ምኽሪ ይዓዪ እዩ። ከመይሲ፡ ምንጩ፡ እቲ መስራቲ መውስቦ ዝዀነ የሆዋ ኣምላኽ እዩ።
ኣብ ኢንተርነት ዝወጸ ተወሳኺ ዓንቀጻት
ዕዮ ናይ የሆዋ መሰኻኽር ብኸመይ እዩ ዚምወል፧
እናዞርና ገንዘብ ከይኣከብናን ዕሽር ከየኽፈልናን፡ ዓለምለኻዊ ዕዮ ስብከትና ብኸመይ ይዓቢ ኸም ዘሎ ኣንብብ።


text:
ምዕራፍ 128
ጲላጦስን ሄሮድስን ገበን ኣይረኸቡሉን
ማቴዎስ 27:12-14, 18, 19 ማርቆስ 15:2-5 ሉቃስ 23:4-16 ዮሃንስ 18:36-38
የሱስ ብጲላጦስን ብሄሮድስን ተመርመረ
የሱስ ንጉስ ምዃኑ ንጲላጦስ ኪሓብኣሉ ኣይፈተነን። ኰይኑ ግና፡ መንግስቱ ንሮሜ እተስግእ ኣይነበረትን። የሱስ፡ “መንግስተይ ካብዛ ዓለም እዚኣ ኣይኰነትን። መንግስተይ ካብዛ ዓለም እዚኣ እንተ ትኸውንሲ፡ ንኣይሁድ ከይውሃብ፡ ገላዎይ ምተጋደሉለይ ነይሮም። ሕጂ ግና መንግስተይ ካብዛ ዓለም እዚኣ ኣይኰነትን” በለ። (ዮሃንስ 18:36) እወ፡ የሱስ ካብዛ ዓለም እዚኣ ዘይኰነት መንግስቲ እያ ዘላቶ።
ጲላጦስ ነቲ ጕዳይ ኣብዚ ኣይሓደጎን። “እምበኣር፡ ንስኻ ንጉስ ኢኻ፧” ኢሉ ሓተቶ። የሱስ ከኣ ንጲላጦስ ኣብ ቅኑዕ መደምደምታ ኸም ዝበጽሐ ኺነግሮ ኸሎ፡ “ንጉስ ምዃነይሲ ንስኻ እኳ ትብል ኣለኻ። ኣነ ንሓቂ ኽምስክር፡ ምእንቲ እዚ ተወሊደ፡ ምእንቲ እዚ እውን እየ ናብ ዓለም ዝመጻእኩ። ካብ ሓቂ ዝዀነ ዅሉ፡ ድምጸይ ይሰምዕ እዩ” ኢሉ መለሰሉ።—ዮሃንስ 18:37።
የሱስ ኣቐዲሙ ንቶማስ፡ “መገድን ሓቅን ህይወትን ኣነ እየ” ኢሉ ነጊርዎ ነይሩ እዩ። ኣብ ቅድሚ ጲላጦስ ምስ ቀረበ ድማ፡ “ንሓቂ” ኺምስክር፡ ብፍላይ ብዛዕባ መንግስቱ ዚገልጽ ሓቂ ኺምስክር ናብ ምድሪ ኸም እተላእከ ገሊጹ እዩ። የሱስ ህይወቱ ኽሳዕ ምኽፋል እውን እንተ ዀነ፡ ነቲ ሓቂ እሙን ኪኸውን ቈሪጹ እዩ ነይሩ። ጲላጦስ ድማ፡ “ሓቂ እንታይ እዩ፧” ኢሉ ሓተተ፣ ምላሽ ኪውሃቦ ግና ኣይተጸበየን። ኣብቲ ሰብኣይ እቲ ብይን ንምሃብ ዜኽእሎ እኹል ሓበሬታ ዝሰምዐ ዀይኑ ተሰምዖ።—ዮሃንስ 14:6፣ 18:38።
ጲላጦስ ናብቶም ካብ ቤተ መንግስቲ ወጻኢ ዀይኖም ዚጽበዩ ዝነበሩ ህዝቢ ተመልሰ። ነቶም ሊቃውንቲ ኻህናትን ነቶም ምሳታቶም ዝነበሩን፡ “ኣብዚ ሰብ እዚ ሓንቲ ገበን እኳ ኣይረኸብኩን” ኪብሎም ከሎ፡ የሱስ ኣብ ጐድኑ ነይሩ ኪኸውን ኣለዎ። እቶም ህዝቢ በቲ ውሳነ ስለ እተቘጥዑ፡ “ካብ ገሊላ ኣትሒዙ ኽሳብ ኣብዚ፡ ኣብ ብዘላ ይሁዳ እናመሃረ ንህዝቢ የለዓዕል ኣሎ” ኢሎም ተረሩ።—ሉቃስ 23:4, 5።
እቶም ኣይሁድ ኣኽረርቲ ምንባሮም ንጲላጦስ ኣገሪምዎ ኪኸውን ኣለዎ። ሊቃውንቲ ኻህናትን ዓበይትን ምጭዳር ምስ ቀጸሉ፡ ጲላጦስ ንየሱስ፡ “ብኽንደይ ነገር ይምስክሩልካ ኸም ዘለዉስ ኣይትሰምዕን ዲኻ፧” በሎ። (ማቴዎስ 27:13) የሱስ ግና ኪምልሰሉ እኳ ኣይፈተነን። ብዙሕ ክስታት እናቐረበሉ ኽነሱ ህዱእ ምዃኑ ንጲላጦስ ገረሞ።
እቶም ኣይሁድ ኣብ ዘረባኦም፡ የሱስ “ካብ ገሊላ” ምዃኑ ምስ ሓበሩ፡ ጲላጦስ፡ የሱስ ገሊላዊ እንተ ዀይኑ ሓቲቱ ፈለጠ። እዚ ኸኣ ንጲላጦስ፡ ካብቲ ንየሱስ ንምፍራድ ዝነበሮ ሓላፍነት ናጻ ኪዀነሉ ዚኽእል መገዲ ኸፈተሉ። ኣብቲ ግዜ እቲ፡ ሄሮድስ ኣንቲጳስ (ወዲ ሄሮድስ እቲ ዓብዪ) ገዛኢ ገሊላ እዩ ነይሩ፣ ኣብ ቅነ እቲ ፋስጋ ኸኣ ኣብ የሩሳሌም እዩ ነይሩ። ስለዚ፡ ጲላጦስ ንየሱስ ናብ ሄሮድስ ሰደዶ። ሄሮድስ ኣንቲጳስ፡ እቲ ኣቐዲሙ ንዮሃንስ መጥምቕ ዘሰየፎ እዩ። ድሕሪኡ፡ ሄሮድስ ብዛዕባ እቲ የሱስ ዚገብሮ ዝነበረ ተኣምራት ምስ ሰምዐ፡ የሱስ ካብ ምዉታት ዝተንስአ ዮሃንስ ከይከውን ፈሪሁ ነይሩ እዩ።—ሉቃስ 9:7-9።
ሽዑ፡ ሄሮድስ ንየሱስ ምስ ረኣዮ፡ ተሓጐሰ። መሐጐሲኡ ኸኣ ንየሱስ ኪሕግዞ ወይ ክሱ ሓቂ እንተ ዀይኑ ኼረጋግጽ ብምድላዩ ኣይኰነን። ኣብ ክንዳኡስ፡ ኪፈልጥ ስለ እተሃንጠየ፡ “ንሱ ዚገብሮ ገለ ትእምርቲ ኺርኢ እውን ተስፋ ይገብር” ስለ ዝነበረ እዩ። (ሉቃስ 23:8) የሱስ ግና ነቲ ሄሮድስ ንምፍላጥ ዝነበሮ ህንጥዮት ኬዕግብ ኣይደለየን። አረ ሄሮድስ ምስ ሓተቶስ ሓንቲ እኳ ኣይመለሰሉን። ሄሮድስ በዚ ስለ ዘይተሓጐሰ ድማ፡ ምስ ወተሃደራቱ ዀይኑ “ኣቃለሎ።” (ሉቃስ 23:11) ብሉጽ ክዳን ከዲኖም ከኣ ኣላገጹሉ። ድሕርዚ፡ ሄሮድስ ንየሱስ ናብ ጲላጦስ ሰደዶ። ቅድሚኡ፡ ሄሮድስን ጲላጦስን ጽልኢ እኳ እንተ ነበሮም፡ በታ መዓልቲ እቲኣ ግና ተዓራረኹ።
የሱስ ምስ ተመልሰ፡ ጲላጦስ ነቶም ሊቃውንቲ ኻህናትን ንኣሕሉቕ ኣይሁድን ንህዝብን ብሓባር ጸዊዑ፡ “ኣብ ቅድሜኹም መርሚረዮስ፡ ነዚ እትኸስስዎ ዘለኹም ክሲ፡ ዋላ ሓንቲ መሰረት ኣይረኸብኩሉን። ሄሮድስ እውን መሊሱ ናባና ሰዲድዎ እዩ እሞ፡ ገለ እኳ ኣይረኸበሉን፣ እንሆ፡ ናብ ሞት ዜብጽሕ ሓንቲ እኳ ኣይገበረን። ስለዚ፡ ቀጺዐ ኽፈትሖ እየ” በሎም።—ሉቃስ 23:14-16።
ጲላጦስ፡ እቶም ካህናት ብቕንኢ ኣሕሊፎም ከም ዝሃብዎ ፈሊጡ ስለ ዝነበረ፡ ንየሱስ ኺፈትሖ ደልዩ ነበረ። ጲላጦስ ንየሱስ ኪፈትሖ እናፈተነ ኸሎ ድማ፡ ከምኡ ኺገብር ብዝያዳ ዚድርኾ ነገር ረኸበ። ኣብ መንበር ፍርዲ ተቐሚጡ ኸሎ፡ ሰበይቱ፡ “ሎሚ ለይቲ ብሕልሚ [ካብ ኣምላኽ ዝመጸ ኪኸውን ኣለዎ] ብሰሩ ብዙሕ መከራ ረኺበ እየ እሞ፡ ኣብ ነገር እቲ ጻድቕ ኣይትእቶ” ኢላ ለኣኸትሉ።—ማቴዎስ 27:19።
እሞኸ ጲላጦስ ነቲ ኺፍታሕ ዚግብኦ ዝነበረ ንጹህ ሰብ ከመይ ገይሩ እዩ ኺፈትሖ ዚኽእል ዝነበረ፧


text:
ገበር | ህይወት ብኸመይ ጀሚሩ፧
ኪሕተት ዚግባእ ክልተ ሕቶ
1 ህይወት ብኸመይ እዩ ጀሚሩ፧
ገሊኦም ሰባት እንታይ ይብሉ፧ ህይወት ካብ ዘይህይወታዊ ነገር ብሃንደበት እዩ መጺኡ።
ገሊኦም ሰባት፡ እዚ መልሲ እዚ ዘይወሓጠሎም ስለምንታይ እዩ፧ ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ ካብ ቅድሚ ሕጂ ብዝያዳ ብዛዕባ ስነ ቕመምን ቅርጺ ሞለኵዩል ህይወትን እኳ እንተ ፈለጡ፡ ህይወት እንታይ ምዃኑ ግና ክሳዕ ሎሚ ብርግጽ ኪሕብሩ ኣይከኣሉን። ዘይህይወታውያን ነገራት ካብታ ዘይተሓላለኸት ህያው ዋህዮ እውን እንተ ዀነ ዚፈልዮም ዓብዪ ጋግ ኣሎ።
ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ ብዛዕባ እቲ ቕድሚ ቢልዮናት ዓመታት ኣብ ምድሪ ዝነበረ ዅነታት፡ ግምታዊ ሓሳብ ጥራይ እዮም ኪህቡ ዚኽእሉ። ብዛዕባ ኣጀማምራ ህይወት እተፈላለየ ኣረኣእያ እዩ ዘለዎም፣ ንኣብነት፡ ህይወት ብእሳተ ጎመራ ድዩ ጀሚሩ ወይስ ኣብ ባይታ ውቅያኖስ ኣይሰማምዑን እዮም። ገሊኦም ድማ፡ እቲ ህይወት ከም ዚህሉ ዝገበረ ንጥረ ነገራት ኣብዚ ዩኒቨርስና ኣብ ዚርከብ ካልእ ቦታ ምስ ተሰርሐ፡ ብተወንጨፍቲ ኣካላት ኣቢሉ ናብ ምድሪ ኸም ዝመጸ ይኣምኑ። እዚ ግና፡ ነቲ ብዛዕባ ኣጀማምራ ህይወት ዚገልጽ ሕቶ ኣይምልሶን እዩ፣ ብኣንጻሩ እኳ ደኣስ፡ ነቲ ጕዳይ ብዝያዳ ኸም ዚኸብድ እዩ ዚገብሮ።
ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ ነቲ ሎሚ እንፈልጦ ጀነቲካዊ ንጥረ ነገር ዜቝሙ ሞለኵዩላት ከም ዝነበሩ ይግምቱ እዮም። እዞም ሞለኵዩላት እዚኦም፡ ካብ ዘይህይወታውያን ንጥረ ነገራት ብሃንደበት ኪፍጠሩን ገዛእ ርእሶም ኬባዝሑን ከም ዚኽእሉ ጌርካ እዩ ዚሕሰብ። ኰይኑ ግና፡ ከምዚኦም ዝበሉ ሞለኵዩላት ከም ዝነበሩ ዚሕብር ስነ ፍልጠታዊ መርትዖ ኣይተረኽበን፣ ብዘይካዚ፡ ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ ከምዚኦም ዓይነት ሞለኵዩላት ኣብ ቤተ ምከራ ኼዳለዉ ኣይከኣሉን።
ህያዋን ነገራት ንሓበሬታ ዚኽዝኑሉን ዚጥቀሙሉ መገዲ ኣዝዩ ፍሉይ እዩ። ዋህዮታት ነቲ ኣብ ውሽጦም ዚርከብ ጀነቲካዊ ኮድ ተጠቒሞም፡ መምርሒታት የመሓላልፉን ይትርጕሙን ይፍጽሙን እዮም። ገሊኦም ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ ነቲ ጀነቲካዊ ኮድ ምስ ናይ ኮምፕዩተር ሶፍትዌር (ወይ ፕሮግራም) የመሳስልዎ፣ ንከሚካዊ ቕርጺ ዋህዮታት ከኣ ምስ ናይ ኮምፕዩተር ሃርድዌር (ወይ ግኡዝ ኣካል እቲ ኮምፕዩተር) የመሳስልዎ። ፍልቀት ግና፡ ንምንጪ እቲ ሓበሬታ ኺገልጾ ኣይኽእልን እዩ።
ሓደ ዋህዮ ብግቡእ ኪዓዪ እንተ ዀይኑ፡ ሞለኵዩላት ፕሮቲን ኣገደስቲ እዮም። ሓደ ሞለኵዩል ፕሮቲን፡ ብኣማእታት ዚቝጸር ኣሚኖ ኣሲድ ዝሓዘ እዩ፣ እቲ ኣሚኖ ኣሲድ፡ ልክዕ ከም እተፋሕሰ ገመድ፡ መስመሩ ሓልዩ ንሓድሕዱ እተኣሳሰረ እዩ። ብዘይካዚ፡ እቲ ሞለኵዩል ፕሮቲን ግቡእ ኣገልግሎት ኪህብ ዚኽእል፡ እተወሰነ ቕርጺ ሒዙ ምስ ዚዕጸፍ ጥራይ እዩ። ገሊኦም ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ ‘ሓደ ሞለኵዩል ፕሮቲን ብሃንደበት ኪፍጠር ይኽእል እዩ’ ዚብል ሓሳብ፡ ፈጺሙ ዘይከኣል ከም ዝዀነ ደምዲሞም እዮም። ተመራማሪ ፊዚክስ ዝዀነ ፖል ዴቪስ፡ “ሓደ ብዚግባእ ዚሰርሕ ዋህዮ፡ ብኣሽሓት ዚቝጸሩ እተፈላለዩ ዓይነት ፕሮቲን ስለ ዜድልይዎ፡ ብሃንደበት ከም ዝመጸ ጌርካ ምሕሳብ ኪእመን ዚከኣል ኣይኰነን” በለ።
መደምደምታ። ኣብ ኵሉ መዳያት ስነ ፍልጠት ንዓሰርተታት ዓመታት እተገብረ ምርምር ከም ዚሕብሮ፡ ህይወት ካብቲ ቕድሚኡ ብህይወት ዝነበረ ነገር ጥራይ እዩ ኺመጽእ ዚኽእል።
2 ህያዋን ነገራት እናማዕበሉ ዝመጹ ብኸመይ እዮም፧
ገሊኦም ሰባት እንታይ ይብሉ፧ እቲ ናይ መጀመርታ ህያው ነገር፡ ቀስ ብቐስ ናብ ካልኦት እተፈላለዩ ዓይነት ህያዋን ነገራት፡ እንተላይ ናብ ሰባት እውን እዩ ማዕቢሉ፣ በቲ ራንደም ምዩቴሽንን ናቹራል ሰሌክሽንን ዚብሃል መስርሕ ድማ እዩ ኣጋጢሙ፣ እዚ ኸኣ፡ ብኣጋጣሚ ሓድሽ ዓይነት ዓሌት ከም ዚፍጠር ይገብር እዩ ተባሂሉ ዚእመነሉ መስርሕን ተፈጥሮ ዘዝበለጸ ኸም ዚመርጽ ዚገልጽ ክልሰ ሓሳብን እዩ።
ገሊኦም ሰባት፡ እዚ መልሲ እዚ ዘይወሓጠሎም ስለምንታይ እዩ፧ ገሊኦም ዋህዮታት ካብ ካልኦት ንላዕሊ እተሓላለኹ እዮም። ሓደ መወከሲ ጽሑፍ ከም ዝገለጾ፡ ሓደ ዘይተሓላለኸ ዋህዮ ናብ ኣዝዩ እተሓላለኸ ዋህዮ ኺምዕብል ከም ዚኽእል ዚገልጽ ሓሳብ፡ “ካብ መበቈል ህይወት ቀጺሉ ብኻልኣይ ደረጃ ዚልዓል ምስ ፍልቀት ዚተሓሓዝ ዓብዪ ምስጢር እዩ።”
ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ ኣብ ውሽጢ ነፍሲ ወከፍ ዋህዮ፡ ብሓባር ኰይኖም ኣዝዩ እተሓላለኸ ዕዮ ዚዓይዩ ሞለኵላዊ ማሽናት ረኺቦም እዮም፣ እዚኣቶም ከኣ፡ ሞለኵዩላት ፕሮቲን ዝሓቘፉ እዮም። እቲ ዚዓይዎ ዕዮ፡ ምግቢ ምጕዕዓዝን ነቲ ምግቢ ናብ ጕልበት ምቕያርን ንገሊኡ ኽፋላት እቲ ዋህዮ ምጽጋንን ናብ ብምሉኡ እቲ ዋህዮ መልእኽትታት ምብጽጻሕን የጠቓልል። እሞኸ ራንደም ምዩቴሽንን ናቹራል ሰሌክሽንን ንኸምዚ ዓይነት እተሓላለኸ ኽፋላት ገጣጢሙ፡ ብግቡእ ከም ዚዓዪ ኺገብሮ ይኽእልዶ፧ ብዙሓት ሰባት ነዚ ኪቕበልዎ ይኸብዶም እዩ።
እንስሳታትን ሰባትን ካብ ሓንቲ ዝጸገየት እንቋቝሖ ጀሚሮም እዮም ዚዓብዩ። ዋህዮታት ኣብ ውሽጢ ማህጸን እናተባሕዙ ምስ ከዱ፡ እተፈላለየ ቕርጺ ይሕዙ እሞ፡ ነናቶም ፍሉይ ዕዮ ኺዓዩ ይጅምሩ፣ እተፈላለየ ኣካላት ሰብነትና ድማ የቝሙ። ፍልቀት ግና፡ ነፍሲ ወከፍ ዋህዮ፡ ኣብ ሰብነትና እንታይ ከም እትዓይን ኣበየናይ ቦታ ኸም እትኸውንን ብኸመይ ከም እትፈልጥ ኪገልጸልና ኣይኽእልን እዩ።
ኣብዚ ግዜ እዚ፡ ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ ሓደ እንስሳ ናብ ካልእ እንስሳ ኺምዕብል እንተ ዀይኑ፡ ኣብ ውሽጢ ዋህዮታት፡ ብሞለኵዩላዊ ደረጃ ኺልወጥ ከም ዘለዎ ተገንዚቦም እዮም። እዞም ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት እዚኦም፡ እቲ “ዝቐለለ” ዚብሃል ዋህዮ እውን እንተ ዀነ ብፍልቀት ኪመጽእ ከም ዚኽእል መርትዖ ኬቕርቡ ዘይከኣሉ ኽነሶም፡ ኣብዛ ፕላኔትና ዘለዉ እተፈላለዩ ዓይነት እንስሳታት ብራንደም ምዩቴሽንን ብናቹራል ሰሌክሽንን ከም ዝመጹ ዚገልጽ ሓሳብ ኪወሓጠልካ ይኽእልዶ፧ ፕሮፌሰር ስነ ህይወታዊ ስነ ፍልጠት ዝዀነ ማይክል ቢሂ፡ ብዛዕባ ቕርጺ እንስሳታት ኪገልጽ ከሎ፡ “ዘይተጸበናዮን ዜደንቕን ሕልኽላኻት እኳ [ብምርምር] እንተ ረኸብና፡ እቲ ሕልኽልኽ ዝበለ ንድፊ፡ ብኸመይ ምስትውዓል ብዘይብሉ መስርሕ ብፍልቀት ከም ዝመጸ ግና ክንርድኦ ኣይከኣልናን” በለ።
ደቂ ሰብ መስተውዓልትን ብዛዕባ መንነቶም ዚግደሱን ዚሓስቡን ፍጡራት እዮም፣ ብዘይካዚ፡ ከም ልግስን ጥቕሚ ርእስኻ ምስዋእን ቅኑዕን ጌጋን ምፍላይን ብዝኣመሰለ ስነ ምግባራዊ ስርዓታት ኪምርሑ ይኽእሉ እዮም። ራንደም ምዩቴሽንን ናቹራል ሰሌክሽንን ግና፡ ብዛዕባ እዚ ፍሉይ ባህርያት ደቂ ሰብ ኪገልጸልና ኣይኽእልን እዩ።
መደምደምታ። ብዙሓት ሰባት፡ መበቈል ህይወት ኣብ ፍልቀት እተመርኰሰ ምዃኑ ኸም ኣሉ ዘይብሃል ሓቂ ገይሮም ዚርእይዎ እኳ እንተ ዀኑ፡ ገሊኦም ሰባት ግና፡ እቲ ፍልቀት ብዛዕባ መበቈልን ምዕባለን ህይወት ዚህቦ መልሲ ኣየዕግቦምን እዩ።


text:
ነቲ እተቐበልካዮ ጸጋ ኣምላኽ ኣማስወሉ
“ኵላትና ኻብ ምልኣቱ፡ ጸጋ ኣብ ልዕሊ ጸጋ ተቐበልና።” —ዮሃ. 1:16።
መዝሙር፦ 1, 13
1, 2. (ሀ) ነቲ የሱስ ብዛዕባ ዋና ኣታኽልቲ ወይኒ ዝሃቦ ምሳሌ ኣብርሃዮ። (ለ) እቲ ዛንታ ብዛዕባ ልግስን ጸጋን ዜብርህ ብኸመይ እዩ፧
ሓደ ብዓል ኣታኽልቲ ወይኒ፡ ኣብ ኣታኽልቲ ወይኑ ዚዓይዩ ሰብ ውዕለት ኪቘጽር ኣንጊሁ ናብ ዕዳጋ ኸደ። እቶም ዝረኸቦም ሰባት በቲ እተወዓዓልዎ ውዕለት ተሰማሚዖም ኪሰርሑ ኸዱ። እቲ ዋና ኣታኽልቲ ወይኒ ዝያዳ ዓየይቲ ስለ ዘድለይዎ ግና፡ ተወሰኽቲ ሰባት ምእንቲ ኪቘጽር ብዙሕ ሳዕ ናብ ዕዳጋ ተመላለሰ፣ ነቶም ኣጋ ምሸት ዝቘጸሮም እውን ዚግባእ ዓስቢ ኺህቦም ተወዓዓለ። ምስ መሰየ፡ ነቶም ሰብ ውዕለት ውዕለቶም ኪህቦም ኣከቦም እሞ፡ ብዙሕ ሰዓታት ወይ ሓንቲ ሰዓት ጥራይ ይስርሑ ብዘየገድስ፡ ንነፍሲ ወከፎም ማዕረ ውዕለት ሃቦም። እቶም መጀመርታ እተቘጽሩ እዚ ምስ ፈለጡ፡ ኣጕረምረሙ። እቲ ዋና ኣታኽልቲ ወይኒ ኸኣ ንሓደ ኻባታቶም ጸዊዑ፡ ‘በቲ እተወዓዓልናዮ ውዕለትዶ ኣይተሰማማዕካንን፧ ንዅሎም ሰብ ውዕለተይ ዝደለኽዎ ኽህቦም መሰልዶ የብለይን እዩ፧ ወይስ ኣነ ለጋስ ስለ ዝዀንኩዶ ቐኒእካ ኢኻ፧’ ኢሉ መለሰሉ።—ማቴ. 20:1-15፡ እ.ጽ.።
2 እቲ የሱስ ዝሃቦ ምሳሌ ንሓደ ኻብቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ብዙሕ ሳዕ ዚጥቀስ ባህርያት የሆዋ፡ ማለት ‘ንጸጋኡ’ የዘኻኽረና። [1] (2 ቈረንቶስ 6:1 ኣንብብ።) እቶም ሓንቲ ሰዓት ጥራይ ዝሰርሑ ሰብ ውዕለት፡ ናይ ምሉእ መዓልቲ ውዕለት ኪቕበሉ ዚግባእ ኣይመስልን እዩ ነይሩ፣ ይኹን እምበር፡ እቲ ዋና ኣታኽልቲ ወይኒ ፍሉይ ለውሃት ኣርኣዮም። ሓደ ምሁር ብዛዕባ እታ “ጸጋ” እትብል ቃል፡ “መሰረታዊ ትርጉም እታ ቓል፡ ዚግባእ ኰይኑ ዘይኰነስ ብናጻ ዚውሃብ ውህበት፡ ንሓደ ሰብ ዋጋ ጻዕሩ ወይ ዚግብኦ ዀይኑ ዘይኰነስ፡ ብኸምኡ ዚውሃብ ነገር . . . ተመልክት” በለ።
የሆዋ ብልግሲ ዝሃበና ውህበት
3, 4. የሆዋ ስለምንታይን ብኸመይን እዩ ንዅሎም ደቂ ሰብ ጸጋኡ ዘርኣዮም፧
3 ቅዱሳት ጽሑፋት ብዛዕባ እቲ “ናጻ ውህበት ጸጋ ኣምላኽ” ይዛረብ እዩ። (ኤፌ. 3:7) የሆዋ ስለምንታይን ብኸመይን እዩ ነዚ “ናጻ ውህበት” ዚህበና፧ ንዅሉ እቲ የሆዋ ኻባና ዚደልዮ ብቕዓታት ምሉእ ብምሉእ ከነማልእ እንተ ንኽእል ኔርና፡ ጸጋኡ ዚግብኣና ምዀነ ነይሩ። ግናኸ፡ ነቲ ብቕዓታት ምሉእ ብምሉእ ከነማልኦ ኣይንኽእልን ኢና። በዚ ምኽንያት እዚ ድማ እዩ፡ እቲ ጥበበኛ ዝነበረ ንጉስ ሰሎሞን፡ “ወትሩ ጽቡቕ ዚገብርን ከቶ ዘይሓጥእን ጻድቕሲ ኣብ ምድሪ የልቦን” ዝበለ። (መክ. 7:20) ሃዋርያ ጳውሎስ እውን፡ “ኵሎም ሓጢኦም፡ ክብሪ ኣምላኽ እውን ጐዲልዎም እዩ” ኢሉ ጽሒፉ ኣሎ። ኣስዒቡ ኸኣ፡ “ዓስቢ ሓጢኣትሲ ሞት እዩ” ኢሉ ገሊጹ እዩ። (ሮሜ 3:23፣ 6:23ሀ) ዚግብኣና እዚ እዩ ነይሩ።
4 ይኹን እምበር፡ የሆዋ ንሓጥኣን ሰባት መዘና ብዘይብሉ ግብሪ ጸጋ ገይሩ ፍቕሩ ገሊጹሎም እዩ። ነቲ ሓደ ወዱ ኣብ ክንዳና ኺመውት ብምልኣኽ፡ ካብ ኵሉ ዝዓበየ ውህበት ሂቡና እዩ። (ዮሃ. 3:16) ስለዚ ድማ ጳውሎስ ብዛዕባ የሱስ፡ “ብጸጋ ኣምላኽ ኣብ ክንዲ ዅሉ ሞት ኪጥዕምሲ፡ ብምኽንያት መከራ ሞቱ፡ ኣኽሊል ግርማን ክብርን ከም ዝደፍአ” ገሊጹ ኣሎ። (እብ. 2:9) እወ፡ “ኣምላኽ ብክርስቶስ የሱስ ጐይታና ኣቢሉ ዚህበና ውህበት ግና፡ ናይ ዘለኣለም ህይወት እዩ።”—ሮሜ 6:23ለ።
5, 6. (ሀ) ሓጢኣት፡ (ለ) ጸጋ፡ ኣባና ምስ ዚነግስ እንታይ ውጽኢት እዩ ዘለዎ፧
5 ደቂ ሰብ ነቲ ኣብ ኵላትና ወሪዱ ዘሎ መዓት፡ ማለት ሓጢኣትን ሞትን ብኸመይ እዮም ወሪሶምዎ፧ መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ብኣበሳ እቲ ሓደ ሰብ [ኣዳም]፡” ሞት ኣብ ልዕሊ ዅሎም ዘርኢ ኣዳም ‘ከም ዝነገሰ’ ይገልጽ እዩ። (ሮሜ 5:12, 14, 17) እቲ ዜሐጕስ ግና፡ ድሕሪ ደጊም ብሓጢኣት ከይንግዛእ ወይ ኣብ ትሕቲ ቝጽጽር ሓጢኣት ከይንኸውን ክንመርጽ ንኽእል ኢና። ኣብ መስዋእታዊ በጃ ክርስቶስ ምስ እንኣምን፡ ጸጋ የሆዋ ኣባና ኺነግስ ንፈቅድ ኣለና ማለት እዩ። ብኸመይ፧ “ኣብቲ ሓጢኣት ዝዓዘዞ፡ ኣብኡ ጸጋ ኣዝዩ ዓዚዙ እዩ። ስለምንታይ፧ ከምቲ ሓጢኣት ብሞት ዝነገሰ፡ ከምኡ ድማ ጸጋ በቲ ብየሱስ ክርስቶስ ጐይታና ኣቢሉ ናብ ናይ ዘለኣለም ህይወት ዚመርሕ ጽድቂ ምእንቲ ኺነግስ እዩ።”—ሮሜ 5:20, 21።
6 ሓጥኣን እኳ እንተ ዀንና፡ ሓጢኣት ኪቈጻጸረና ግና ክንፈቅድ የብልናን። ኣብ ሓጢኣት ክንወድቕ ከለና፡ ይቕረ ምእንቲ ኺብለልና ንየሆዋ ንሓትቶ ኢና። ጳውሎስ ንክርስትያናት፡ “ኣብ ትሕቲ ጸጋ እምበር፡ ኣብ ትሕቲ ሕጊ ስለ ዘይኰንኩም፡ ሓጢኣት ኣይምለኽኩም” ብምባል ኣጠንቀቖም። (ሮሜ 6:14) በዚ ኸምዚ፡ ጸጋ ኣባና ይነግስ። ውጽኢቱኸ እንታይ እዩ፧ ጳውሎስ፡ “ጸጋ ኣምላኽ . . . ረሲእነትን ዓለማዊ ትምኒትን ሓዲግና፡ ኣብዚ ስርዓት እዚ ብልብምናን ብጽድቅን ንኣምላኽ ብዘሎና ተወፋይነትን ክንነብር የሰልጥነና” ኢሉ ጸሓፈ።—ቲቶ. 2:11, 12።
“ብእተፈላለየ መገዲ ዚግለጽ ጸጋ ኣምላኽ”
7, 8. ጸጋ የሆዋ ‘ብእተፈላለየ መገዲ ይግለጽ’ ኪብሃል ከሎ እንታይ ማለት እዩ፧ (ኣብ መእተዊ ዘሎ ስእልታት ርአ።)
7 ሃዋርያ ጴጥሮስ፡ “ነፍሲ ወከፍ ከከም እቲ እተቐበሎ ውህበት፡ ከም ሕያዎት ኣመሓደርቲ እቲ ብእተፈላለየ መገዲ ዚግለጽ ጸጋ ኣምላኽ ንሓድሕድኩም ኣገልግሉ” ኢሉ ጸሓፈ። (1 ጴጥ. 4:10) እዚ እንታይ ማለት እዩ፧ ኣብ ህይወትና ዝዀነ ይኹን ዓይነት ጸገማት እኳ እንተ ኣጋጠመና፡ የሆዋ ንኽንጻወሮ ኺሕግዘና ይኽእል እዩ። (1 ጴጥ. 1:6) ኣምላኽ ወትሩ ንነፍሲ ወከፍ ፈተና ኽንዋጽኣሉ ዚሕግዝ ጸጋ ይህበና እዩ።
8 እወ፡ ጸጋ የሆዋ ብእተፈላለየ መገዲ ይግለጽ እዩ። ሃዋርያ ዮሃንስ፡ “ኵላትና ኻብ ምልኣቱ፡ ጸጋ ኣብ ልዕሊ ጸጋ ተቐበልና” ኢሉ ጸሓፈ። (ዮሃ. 1:16) እቲ ብእተፈላለየ መገዲ ዚግለጽ ጸጋ የሆዋ፡ ብዙሕ በረኸት እዩ ዜምጽኣልና። ገለ ኻብኡ እንታይ እዩ፧
9. ጸጋ የሆዋ ብኸመይ እዩ ዚጠቕመና፧ ብኸመይከ ኸነማስወሉ ንኽእል፧
9 ሓጢኣትና ይሕደገልና። እንተ ተነሲሕናን ምስ ሓጥእ ዝንባለታትና ወትሩ ንቃለስ እንተ ዄንናን፡ ሳላ ጸጋ የሆዋ፡ ሓጢኣትና ይሕደገልና እዩ። (1 ዮሃንስ 1:8, 9 ኣንብብ።) ንምሕረት ኣምላኽ ኣጸቢቕና ኸነማስወሉ፡ ብእኡ ተደሪኽና ድማ ንኣምላኽ ከነኽብሮ ይግባእ። ጳውሎስ ነቶም ብጾቱ ዝዀኑ ቕቡኣት ክርስትያናት፡ “[የሆዋ] ኻብ ስልጣን ጸልማት ኣናጊፉና እዩ፣ ናብታ መንግስቲ ፍቑር ወዱ እውን ኣእትዩና እዩ። ብወዱ በጃ ተኸፊሉልና፡ ማለት ሓጢኣትና ተሓዲጉልና እዩ” ኢሉ ጸሓፈሎም። (ቈሎ. 1:13, 14) ሓጢኣትና ስለ እተሓድገልና፡ ብዙሕ ዜደንቕ በረኸት ተኸፊቱልና ኣሎ።
10. ሳላ ጸጋ የሆዋ እንታይ በረኸት ኢና ረኺብና፧
10 ምስ ኣምላኽ ሰላማዊ ርክብ ይህልወና። ሓጥኣን ስለ ዝዀንና፡ ካብ እንውለድ ኣትሒዝና ጸላእቲ ኣምላኽ ኢና ኔርና። ጳውሎስ፡ “ጸላእቱ ኸለና፡ ምስ ኣምላኽ ብሞት ወዱ . . . ተዓረቕና” በለ። (ሮሜ 5:10) እዚ ዕርቂ እዚ ምስ ኣምላኽ ሰላም ከም ዚህልወና እዩ ዚገብር። ጳውሎስ ነዚ ፍሉይ መሰል እዚ ምስ ጸጋ የሆዋ ኣመሳሲልዎ ኣሎ። ከምዚ ድማ በለ፦ “[ቅቡኣት ኣሕዋት ክርስቶስ] ሳላ እምነት ካብ ጸደቕና፡ ምስ ኣምላኽ ብጐይታና የሱስ ክርስቶስ ሰላም ይሃልወና፣ ብእኡ ኸኣ ብእምነት ናብዚ ዘለናዮ ጸጋ፡ መእተዊ ረኺብና ኣለና።” (ሮሜ 5:1, 2) እዝስ ኣየ ኸመይ ዝበለ በረኸት ኰን እዩ!
11. ቅቡኣት ነቶም “ካልኦት ኣባጊዕ” ናብ ጽድቂ ዜምጽእዎም ብኸመይ እዮም፧
11 ናብ ጽድቂ ንመጽእ። ኣብ ግዜ መወዳእታ፡ “እቶም ልቦና ዘለዎም፡” ማለት ተረፍ ቅቡኣት፡ “ንብዙሓት ናብ ጽድቂ ዜምጽኡ” ምዃኖም ነብዪ ዳንኤል ተነብዩ ነይሩ እዩ። (ዳንኤል 12:3 ኣንብብ።) ተረፍ ቅቡኣት፡ በቲ ናይ ምምሃርን ምስባኽን ዕዮኦም ኣቢሎም፡ ንሚልዮናት “ካልኦት ኣባጊዕ” ናብ ጽድቂ ኣምጺኦምዎም፡ ማለት ኣብ ቅድሚ የሆዋ ብጽድቂ ኺመላለሱ ሓጊዞምዎም እዮም። (ዮሃ. 10:16) ይኹን እምበር፡ እዚ ብጸጋ የሆዋ ጥራይ እዩ ዚከኣል። ጳውሎስ፡ “በቲ ብክርስቶስ የሱስ እተኸፍለ በጃ ድማ፡ ብናጻ ውህበት ብጸጋኡ [ብጸጋ ኣምላኽ] እዮም ዚጸድቁ” በለ።—ሮሜ 3:23, 24።
12. ጸሎት ምስ ጸጋ ኣምላኽ ዚተሓሓዝ ብኸመይ እዩ፧
12 ብጸሎት ኣቢልና ናብ ዝፋን ኣምላኽ ንቐርብ። የሆዋ ብጸሎት ኣቢልና ናብቲ ሰማያዊ ዝፋኑ ኽንቀርብ ብጸጋኡ ባሪኹና እዩ። ጳውሎስ ንዝፋን የሆዋ፡ “ዝፋን ጸጋ” ኢሉ ብምጽዋዕ፡ “በቲ ንምዝራብ ዘሎና ትብዓት” ናብኡ ኽንቀርብ ዓዲሙና ኣሎ። (እብ. 4:16ለ) የሆዋ ብወዱ ኣቢሉ ነዚ ፍሉይ መሰል እዚ ሂቡና እዩ። እወ፡ “ብእኡን [ብየሱስን] በቲ ኣብኡ ዘሎና እምነትን፡ እዚ ንምዝራብ ዜኽእል ትብዓትን ዜተኣማምን ናጻ መእተውን ኣሎና።” (ኤፌ. 3:12) ብጸሎት ኣቢልና ናብ የሆዋ ኽንቀርበሉ እንኽእል ናጻ መእተዊ ምርካብና፡ ብሓቂ ዜደንቕ መግለጺ ጸጋ የሆዋ እዩ።
13. ጸጋ “ብግዜኡ ዚረድኣና” ብኸመይ እዩ፧
13 ብግዜኡ ረድኤት ምርካብ። ጳውሎስ፡ “ምሕረት ምእንቲ ኽንቅበልን ብግዜኡ ዚረድኣና ጸጋ ምእንቲ ኽንረክብን” ንየሆዋ ኸይተሰከፍና ብጸሎት ክንቀርቦ ኣተባቢዑና ኣሎ። (እብ. 4:16ሀ) ኣብ ህይወትና ፈተናታት ወይ ከቢድ ጸገማት ኬጋጥመና ኸሎ፡ ብምሕረት ምእንቲ ኺረድኣና ናብ የሆዋ ኽንጽሊ ንኽእል ኢና። ዚግብኣና እኳ እንተ ዘይኰነ፡ ንጸሎትና ይምልሶ እዩ፣ ነዚ ኸኣ፡ “ተቢዕና፡ ‘የሆዋ ረዳእየይ እዩ፣ ኣይፈርህን እየ። ሰብከ እንታይ ከይገብረኒ፧’” ምእንቲ ኽንብል መብዛሕትኡ ግዜ ብክርስትያን ብጾትና ገይሩ እዩ ዚምልሰልና።—እብ. 13:6።
14. ጸጋ የሆዋ ንልብና ዚጠቕሞ ብኸመይ እዩ፧
14 ልብና ይጸናናዕ። የሆዋ ብጸጋኡ ንዝጐሃየ ልቢ ዜጸናንዕ ምዃኑ ዓብዪ በረኸት እዩ። (መዝ. 51:17) ጳውሎስ ነቶም መስጐጕቲ ዜሕልፉ ኣብ ተሰሎንቄ ዝነበሩ ክርስትያናት፡ “ጐይታና የሱስ ክርስቶስ ባዕሉን እቲ ዘፍቀረና፡ ብጸጋ እውን ናይ ዘለኣለም ምጽንናዕን ጽቡቕ ተስፋን ዝሃበና ኣቦና ኣምላኽን . . . ንልብኹም የጸናንዕዎን የበርትዕዎን” ኢሉ ጸሓፈሎም። (2 ተሰ. 2:16, 17፡ እ.ጽ.) የሆዋ ብጸጋኡ ፍቕራዊ ሓልዮት ዜርእየና ምዃኑ ምፍላጥናስ ኣየ ኽንደይ ዜጸናንዕ ኰን እዩ!
15. ሳላ ጸጋ ኣምላኽ እንታይ ተስፋ እዩ ዘሎና፧
15 ተስፋ ናይ ዘለኣለም ህይወት ይህልወና። ሓጥኣን ስለ ዝዀንና፡ የሆዋ እንተ ዘይሕግዘና ነይሩ ተስፋ ኣይምሃለወናን። (መዝሙር 49:7, 8 ኣንብብ።) ይኹን እምበር፡ የሆዋ ዜደንቕ ተስፋ ሂቡና ኣሎ። የሱስ ንሰዓብቱ፡ “ንወዲ ኣለልዩ ብእኡ ዚኣምን ዘበለስ፡ ናይ ዘለኣለም ህይወት ኪህልዎ . . . እዚ ፍቓድ ኣቦይ እዩ” ኢሉ ኣተስፈዎም። (ዮሃ. 6:40) እወ፡ ተስፋ ናይ ዘለኣለም ህይወት ውህበት ኣምላኽን ዜደንቕ መግለጺ ጸጋኡን እዩ። ጳውሎስ ነዚ ሓቂ እዚ ተገንዚብዎን የማስወሉን ስለ ዝነበረ፡ “እቲ ንዅሉ ዓይነት ሰብ ድሕነት ዜምጽእ ጸጋ ኣምላኽ ተገሊጹ ኣሎ” በለ።—ቲቶ. 2:11።
ንጸጋ ኣምላኽ ኣይተቃልሎ
16. ገሊኦም ቀዳሞት ክርስትያናት ንጸጋ ኣምላኽ ዘቃለልዎ ብኸመይ እዮም፧
16 ካብ የሆዋ ዝረኸብናዮ ጸጋ ብዙሕ በረኸት ዜምጽኣልና እኳ እንተ ዀነ፡ የሆዋ ንዅሉ ዓይነት ኣካይዳ ዕሽሽ ከም ዚብሎ ጌርና ኽንሓስብ የብልናን። ካብቶም ቀዳሞት ክርስትያናት፡ “ብጸጋ ኣምላኽና ኣመኽንዮም ንውርምና” ኺገብሩ ዚፍትኑ ሰባት ነይሮም እዮም። (ይሁ. 4) እዞም ዘይእሙናት ክርስትያናት እዚኦም፡ ከም ድላዮም ሓጢኣት ኪገብሩ ኸም ዚኽእሉ፡ የሆዋ ድማ ወትሩ ሓጢኣቶም ከም ዚሓድገሎም ሓሲቦም ነይሮም ኪዀኑ ይኽእሉ እዮም። እቲ ዝኸፍአ ድማ ኣብቲ ንዕቀት ዚንጸባረቐሉ መገድታቶም ምእንቲ ኺሓብርዎም፡ ንኻልኦት ኣሕዋት ኪሓብልዎም ጽዒሮም እዮም። ሎሚ እውን እንተ ዀነ፡ ከምዚ ንምግባር ዚፍትን ዝዀነ ይኹን ሰብ፡ ‘ንመንፈስ ጸጋ ብንዕቀት የቘጥዕ’ እዩ።—እብ. 10:29።
17. ጴጥሮስ እንታይ ሓያል ምኽሪ እዩ ዝሃበ፧
17 ሎሚ፡ ገሊኦም ክርስትያናት ብሰይጣን ስለ እተታለሉ፡ ሓጢኣት እንተ ገይሮም የሆዋ ብኡብኡ ዚሓድገሎም ኰይኑ እዩ ዚስምዖም። የሆዋ ንእተነስሑ ሓጥኣን ሓጢኣቶም ኪሓድገሎም ፍቓደኛ እኳ እንተ ዀነ፡ ነቲ ሓጥእ ዝንባለታትና ኽንቃለሶ ይጽበየና እዩ። ንጴጥሮስ ከኣ፡ “ፍቑራተየ፡ ነዚ ኣቐዲምኩም ካብ ፈለጥኩምዎ፡ ብስሕተት እቶም ጠሓስቲ ሕጊ ምሳታቶም ስሒትኩም ካብ ጽንዓትኩም ከይትወድቁ ተሓለዉ። ብጸጋን ብፍልጠትን ጐይታናን መድሓኒናን የሱስ ክርስቶስ ዕበዩ” ኢሉ ንኺጽሕፍ ብመንፈሱ ደሪኽዎ እዩ።—2 ጴጥ. 3:17, 18።
ጸጋ ሓላፍነት የሰክም
18. ጸጋ የሆዋ ስለ እተቐበልና እንታይ ሓላፍነት እዩ ዘሎና፧
18 ነቲ እተቐበልናዮ ጸጋ የሆዋ ኣዚና ነማስወሉ ኢና። ስለዚ፡ ዕዳ ስለ ዘሎና ነቲ እተቐበልናዮ ውህበት ንየሆዋ ንምኽባርን ንኻልኦት ንምሕጋዝን ክንጥቀመሉ ይግባእ። ብኸመይከ ኢና ኽንጥቀመሉ እንኽእል፧ ጳውሎስ ከምዚ ብምባል ይምልሰልና፦ “ከከም እተዋህበና ጸጋ በበይኑ ዝዀነ ውህበት ካብ ሃለወና . . . ኣገልግሎት እንተ ዀይኑ፡ ነገልግል፣ ወይስ እቲ ዚምህር፡ ይምሃር፣ ወይስ እቲ ዜተባብዕ፡ የተባብዕ፣ . . . እቲ ዚምሕር፡ ብሓጐስ ይምሓር።” (ሮሜ 12:6-8) ጸጋ የሆዋ ስለ እተቐበልና ኣብ ክርስትያናዊ ኣገልግሎት ክንጽመድን ንሰባት መጽሓፍ ቅዱስ ክንምህሮምን ንክርስትያን ብጾትና ኸነተባብዖምን ንዝበደሉና ኽንሓድገሎምን ግዴታ ኣሎና።
19. እንታይ ንሓላፍነትና ዚምልከት ጕዳይ ኢና ኣብ እትቕጽል ዓንቀጽ እንመያየጠሉ፧
19 ንእተቐበልናዮ ጸጋ ኣምላኽ ነማስወሉ ኻብ ኰንና፡ ‘ብዛዕባ ብስራት ጸጋ ኣምላኽ ኣጸቢቕና ኽንምስክር’ ዚከኣልና ኽንገብር ኣሎና። (ግብ. 20:24) ነዚ ሓላፍነት እዚ፡ ኣብ እትቕጽል ዓንቀጽ ብዝርዝር ክንመያየጠሉ ኢና።


text:
መልሲ ን ናይ ዶክ. ኣስመሮም ለገሰ፡
ኣብ ቅድሚ ዓለም ንሓቂ ደፊኑ፡ ንስቓይ ህዝቢ ኤርትራ
ዝኸሓደ መደረ ኣንጻር ጸብጻብ ኮሚሽን ኦፍ አንኳየሪ (COI)
*********
ብ ዑቕባይ ገብረመድህን (ከምብሪጅ፡ ማሳቹሰተስ፡ ሰ.ኣ.)
ሓምለ(July) 15፡ 2016
-----------------
ፕረፈሶር ኣስመሮም ለገሰ፡ ምንኳ ብኣካል ዘይንፋለጥ እንተ ኾና፡ በቲ ስነ-ሰብ መበቆልን ምዕባለን ሞያኻ (anthropologist): ብማዕዶ ኣባኻ ልዑል ክብርን ሓበንን ከም ዝነበረኒ ክሕብረካ እፈቱ። እንተ ኾነ ግን፡ ኣንጻር ኩሉ ሰብኣዊ መሰል ህብኻ ደው ብምባል፡ ኣብ ትሕቲ ፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ኢሳያስ ክትምብርከኽ ስለ ዝመረጽካ፡ ን ዝነበረኒ ክብሪ በሊልካዮ ጥራይ ዘይኮነስ መሪዝካዮ ክብለካ እኽእል፣ ከምኡ`ውን ዝኸሓድካዮ ህዝብኻ።
ናይ ህግደፍ ሓሶታት ክሰምዕ ሕማም ርእሲ ስለ ዝፈጥረለይ፡ ነቲ ሕልናኻ ንውልቀመላኺ ኢሳያስ ሸጥካ ንርእስኻ ዘቃላዕካሉ ናይ ሰነ 21፡ 2016 ኣብ ጀነቫ ዝሃብካዮ ሕሱር መደረኻ ደንጒየ ስለ ዝሰማዕኩዎ ደንጒየ መልሰይ እህበካ ኣለኹ። ነታ እዋኑ ኣኺሉ ብህዝቢ ተፈንፊኑ ዘሎ ፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ኢሳያስ ንፍርቂ ዘመን ክቐብራ ህርድግ ዝበላ፡ ወትሩ ካብ ዝተቐበረትሉ ደሚቓ ቦሎኽ እትብል ሓቂ፡ ኣብ ቅድሚ ዓለም ክትደፍና ተላኢኽካ ኣብ ገጽካ ክትግጭበካ ርእየያ።
ብዝኾነ፡ ቅድሚ ናብቲ ናተይ ርእይቶ ምእታወይ፡ ኣብ ጀነቫ ዝሃብካዮ ዘረባ ምእንቲ ኣብ ልቢ ህዝብኻ ሰፊሩ ን ታሪኽ ክስነደልካ እነሆ ካብ ቃልካ ቆሊበ ቃል ንቓሉ ኣብ ጽሑፍ ኣስፊረልካ፡-
``ብጣዕሚ ተሓጒሸ ኣብዚ መጺአ ነዚ ኹሉ ብምርኣየይ፣ ካብ ኩሉ ኤውሮጳ ተኣኪብኩም ከምዚ ክትገብሩ ከሎኹም ንኹሉ ኤርትራዊ ዘዅርዖ`ዩ። ሕጂ ኣነ ኣመጻጽኣይ ካብ ኤርትራ`የ መጺአ ብቐጥታ። ነዚ ናይ ዓዲ እንግሊዝ ዝግበር ዘሎ ክልተ ኣኼባታት - ሓደ ቅድሚ ትማሊ ነይሩ፣ ሓደ ከኣ ኣብ ዝመጽእ ዘሎ ወርሒ ኪግበር`ዩ። ክልቲኡ ከኣንኤርትራ ዝምልከት`ዩ፣ - ሓደ ብዛዕባ መሰል ደቂሰብ COI ዝገበሩዎ ምርምር`ዩ፤ ንሱ እቲ ኣኼባ ክግበር ኣይተኻእለን -ብተቓውሞ ለይዲ ኪኖክ -Never Kneel Down - ዝብል መጽሓፍ ኣብ ሜዳ ከይዳ ዝጸሓፈት ሰብ ኢያ። ሕጂ ጸላኢትና ኮይና (ን ስርዓት ውልቀመላኺ ኢሳያ ማለትካ`ዩ) ዓንቂፋትና። ስለዚ፡ እቲ ኣኼባ ካብ ፓርላማ ወጻኢ ጌርናዮ፣ ተኻይዱ፡ ጽቡቕ ከይዱ። ካልኣይ ኣኼባ ክኣ ይመጽእ ኣሎ፣ ኣብኡ`ውን ክሳተፍ እየ።
``ሕጂ እቲ ዝዓበየ ዕላማና እንታይ`ዩ ነይሩ - እዚ COI - ሺላ ኪታሩት ደራሲት ጽሒፋቶ ዘላ ብዛዕባ ኤርትራ፡ ኣዚዩ እተጋገየ፡ ግጉይ ዝኾነ፡ ጭብጢታት ዘይብሉ ክሲታት`ያ ኣቕሪባ ዘላ። ስለዚ ንእኡ ከነፍርስ ምሁር ኤርትራዊ ኩሉ ክስለፍ ኣሎዎ ነዚኣ ንኽገብር፡ ዓቕሙ ከበርክት። ንምንታይ፡ እሳ ጽሒፋቶ ዘላ ከክፉኡ ኣብ ኤርትራ ሃለው ኢላ፡ ንዘሎ ስደተኛ ኹሉ ደሊያ፡ 450 ዝኾኑ ሰባት ኣዛሪባ። እዚኦም ከኣ እንታይ`ዮም፣ ስደተኛታት ኢዮም፣ ን ኣሳይላም ክረኽቡ ዝጽዕሩ ዘለዉ ሰባት`ዮም። ነዚኦም ክተሓቶም ከላ ብዛዕባ ኤርትራ፡ እንታይ ዓይነት ሓበሬታ`ዮም ዝህቡ? ፈቲዮም ኣይፈቲዮም፡ ንኤርትራ ከጸልሙ ኣለዎም። ከፊኡና፡ ተቐጥቂጥና፡ ተጨፍጪፍና ክብሉ ኣልዎም። እዚ ሓበሬታ ኣይኮነን፣ ክሲ`ዩ ብኣታቶም ወገን። ስለዚ፡ ንሳቶም ዝከኣሎም ይግበሩ፡ ምእንቲ ዕድል ክረኽቡ፣ ንሳ ግና ነዚ ከም ሓበሬታ ክትወስዶ ኣይግባኣን ነይሩ። ኣብ ክንድኡ። ነቶም ኣሳይላም ዝረኸቡ እንተ ተዛርቦም ካልእ ዓይነት ሓበሬታ ምተረኽበ ብዛዕባ ኤርትራ። ስለዚ፡ ንሳ ኣይትግበሮ`ምበር፡ ኣነ ባዕለይ ክገብሮ ወሲነ ኣለኹ ነዚ።
``ካልኣይ ከኣ ከረድኣኩም ዝደሊ እንተ`ሎ፡ - *ክልተ ኣህጉራዊ ሕግታት ኣሎ፤ ንዓና ዝምልከት ንሳ ተጠቒማትሉ ኣላ፣ ሓደ ከኣ ዕሽሽ ኢላ ሓሊፋቶ`ያ። ንምንታይ - *International convention of Civil and Political መሰል ናይ ምዝራብ፡ መሰል ናይ ኣኼባ - ነዚታት ዝምልከት`ዩ፤ ንውልቀሰባት ዝምልከት`ዩ። እቲ ካልኣይ ግና *International Convention of economic, social and cultural life ዝብል`ዩ፤ እዚ ከኣ እቲ ዝዓበየ ዓወታት መንግስቲ ኤርትራ ዘመዝገቦ ኣብኡዩ፤ ማለት ናይ ህዝቢ መሰል ከኽብር`ዩ ፈቲኑ መንግስቲ ኤርትራ፤ ነዚ ኹሉ ሸፊናቶ ሓሊፋ። ስለዚ ንሕና ብኽልቲኡ ሕጊታት መልሲ ክንህባ ኢና፤ ብእኡ ከኣ ነቲ ገይራቶ ዘላ ክሲታት ከነፍርሶ ክንፍትን ኢና። ንሓዋሩ ኸኣ፡ እቲ ንሳ ሸፊናቶ ዘላ ኣብ ሜዳ ጥዕና፡ ኣብ ሜዳ ትምህርቲ፡ ኣብ infrastructure (ትሕተ ቅርጺ)፡ ኣብ ዲጋታት ምስራሕ፣ እዚ ኹሉ ድኽነት ንምውጋድ ዝተገብረ ጻዕሪ፣ እዚ ኹሉ ዝተገብረ ሳዕሪታት ዋላ ሓንቲ ከም ቁምነገር ጌራ ኣይትርእዮን ኢያ። ስለዚ፡ እዚ`ዩ እቲ ዝዓበየ ጌጋ፣ ንሕና ኸኣ ፡ እዚ ኣብ ቦትኡ ኣሎ፡ ኣይንገድፎን ኢና፣ ኩላ ኣብ ዓለም ዝዝርጋሕ ክንገብራ ኢና፤ ነዚ ጌርና፡ ኩላትኩም ክትተሓባበሩና ተስፋ ንገብሩ። በብወገንኩም ፈትኑ። የቐንየለይ።`` ብምባል ዘረባኻ ዛዚምካ።
ንነበብቲ ከብርሆ ዝደሊ፡ ዝተዛረብካዮ ሓንቲ ከይገደፍኩ ተር ከም ዓተር ጌረ እየ ጽሒፈዮ ዘለኹ፣ ዘይኣመነ፡ ነዚ ጽሑፍ ሒዙ ንዘረባኻ ክሰምዖ እዕድሞ። ብዝኾነ፡ ቃልካ፡ ዋላ ብናይቲ ብሓሶት ባህሪ ዝተሞከረ ደረጃ ህግደፍ፡ ካብ ልቢ ዝወጸ ከም ዘይነበረ ዘነጽር፡ ኣዚዩ ድኹም ዘረባ`ዩ ነይሩ ክብለካ እደሊ። ከምቲ ኣብ ሚሐ ዝፈሰሰ ማይ ክዓቍር ዘይኽእል፡ ኣብ ኣእዛን`ቶም ክተሓባበሩ ትላበዎም ዝነበርካ መንነቶም ዝሸጡ ዝዓቘረ እውን ኣይመስለንን። -``ነዚ ክትግዕታዶ ትርህጻ`` - ዝብል ብሂል ኣዴታትዶ ሰሚዕካ ትፈልጥ። ነዚ ሓቅነቱ ዝነደየ ዘረባ ከተስምዕ ንጀነቫ ምኻድካ ን ጐይታኻ ኣየሓጐስካዮን። ምናልባት ነቲ የማነ ህበይ ሰዲዱዎ እንተ ዝኸውን፡ ብሓሶት ዝተሳሕለት መልሓስ ስለ ዘላቶ፡ ንሱዶ ምሓሸ ነቲ ሓቂ ኣብ ናይ ምዝምባዕ ፈተነ። እምበር እኳ፡ ሎምስ ኣይከም ቀደምን፣``ሓቂ እናሓደረ ይዅላዕ ከም ወርቂ ``- `` ሓቅን ወጋሕታን እናጸንሐ ይግለጽ`` - ከም ዝበሃል፡ ቃልዕ ዝወጸት ሓቂ ደጊማ ክትቅበር ፍጹም ዘይሕለም`ዩ። ከም መሰነይታኻ፡ ካብ ኢትዮጵያ ዝተለቁሑዎ፡ ዶክ. ሞሓመድ ሓሰን ዝተባህለ፡ ምናልባት ሶማሊያዊ-ኢትዮጵያዊ ወይ ወድ ካልእ ብሄር ይኸውን፡ ብዛዕባ ታሪኽ ቅድሚ ፈደረሽን፣ ታሪኽ ሰውራ ኤርትራ፡ ብፍላይ ናይ እዋን ሻዱሻይ ወራር ክምህር ፈቲኑ፤ ልዕሊ ጳጳስዶ ካቶሊኽ - ንህዝቢ ኤርትራ ታሪኽና ክምህረና ያኢ! ወይ ጉድ፣ ዘመን ሕልፈት ዘየምጽኦ የብሉን።
ናብቲ ክልተ ሕጊታት ዝበልካዮ፡ ብዛዕባ ንሰብኣዊ መሰል ዝምልከት ሰነዳት ሕ.ሃ. ማለትካ እንተ ኾይኑ ኣብ ቍጽሩን ስሙን ዝተጋገኻ እመስለኒ። ነተን ክልተ ክትብል ከለኻ ነተን ብ 1966 ዝጸደቓ ማንታታት ማለትካ እመስለኒ። ነቲ ቦዅሪ ኣዋጅ ሰብኣዊ መሰል ግን ጐሲኻዮ ክትሓልፋ ፈቲንካ፤ እቲ ምንታይ፡ ዓንቀጽ ብዓንቀጽ ብ ፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ኢሳያስ ጐይታኻ ተጋሂሱ፡ ብ COI ዝኽሰሰሉ ዘሎ ሓያል ኣድማሳዊት ሕጊ ስለ ዝኾነ`ዩ። እቲ ብጌጋ ስም ዝሰመኻዮ ክልተ ዝርዝር ሰነዳት ሰብኣዊ መሰል፡ ነቲ መሰረት - ኣድማሳዊ ኣዋጅ ሰብኣዊ መሰል - ብሰፊሕ ንምግላጽ ዝወጸ፡ ሰለስቲኡ ክፈላለ ዘይኽእል ንምልኣት ሰብኣዊ መሰላት ዘረጋግጽ ሰነዳት ኢዩ። ስለዚ፡ ብፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ኢሳያኣስ ኣብ ኤርትራ ተጋሂሱ ዘሎ መሰላት ብግቡእ ክትርዳእ እንተ ድኣ ደሊኻ፡ ንሰለስቲኡ ክትነቦን፡ ምስቲ ኣብ ባይታ ዘሎ ጸልማት ህዝቢ ኤርትራ ኣዛሚድካ ክትርእዮን አማሕጽነካ። ብዝኾነ፡ እቲ ጐሲኻዮን ብጌጋ ሰሚኻዮን ዝሓለፍካ ሰነዳት ኣዳማሳዊ ሰብኣዊ መሰል ዝያዳ ክበርሃልካ እነሆ፡-
- Universal Declaration of Human Rights (ኣድማሳዊ ኣዋጅ ሰብኣዊ መሰላት -1948)
- International Covenant on Civil and Political Rights ( ኣህጉራዊ ስምምዕ ኣብ በርጌሳውን ፖለቲካውን መሰላት-1966)
3. International Covenant on Economic, Social and Cultural Rights ( ኣህጉራዊ ስምምዕ ኣብ ቁጠባውን፡ ማሕበራውን ባህላውን መሰላት-1966)
ነዚ ኣብ ላዕሊ ዝጠጠቐሰ ኣድማሳዊ ሰብኣዊ መሰላት ኣዛሚድካ ምእንቲ ክትርእዮ፡ ኣብ ቅድሚ ዓይንኻ ብፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ኢሳያስ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ዝተፈጸሙ ገበናት ካብ ቀላይ ብጭልፋዶ ፈይ ከብለልካ፡-
- ቅትለት ኣካለ ስንኩላን፣
- ምዕጻው እንኮ ኣስመራ ዩኑቨርሲትን፡ ዊዓን ዘስዓቦ ኢሰብኣዊ ሞት ተመሃሮን፣ ምዅናን መንእሰይ ንድንቍርናን ወፍሪ ባርነትን፣
- ትርጉም ኣልቦ ኣጽናቲ ኲናታት ምስ የመን፣ ምስ ሱዳን፣ ምስ ኢትዮጵያ፣
- ቍጽሮም ዘይተፈለጠ ኣብ ጐዳጉዲ ማእሰርቲ ዝማስኑን ዝሞቱን ዘለዉ ንጹሃት ዜጋታት፣
- ኣብ ፈተነ ስግረ ዶብ ከም እንሳ ሃድን ብተመልከተለይ ዝወደቑ መንእሰያት (ገሊኦም ንመሰክሒ ካልኦት ክኾኑ ምእንቲ ካብ ዝተቐተሉሉ ቦታ ተላዒሎም ኣብ ኣፍ ደገ መዓስከር ከም ዝስጥሑ ብዓይኒ ምስክር ተነጊሩ`ዩ) ክንደይ ኮን ይኾኑ፣
- ኣብ ምድረ በዳታት ሰሃራን ሲናይን ዝጠፍኡ ኣሽሓት፣ ኣብ ሲናይ ብኣውያት ጋር ነፍሶም ዝኸፈሉን፡ ተጐዪሖም ኰላሊቶም ንዕዳጋ ዝወረደን፣
- ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ንዓለም ዘሰምበደ ናይ ላምፓዱሳ ህልቂት( ቅድሚኡን ድሕሪኡን ዝሃለቑን ዝሃልቁን ዘለዉ ከይረሳዕና)፣ ኣፍሪቃ ሕብረት ናይ ሓዘን መዓልታት ዝወሰነሉ፣ ፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ኢሳያስ ግን ከይሓፈረ ዘይተፈልጡ ናይ ኣፍሪቃ ስደታኛታት ክብል ምዝራቡን ሬሳታቶም ዓዲ ኣቲዩ ከይቅበር ዝኸልከለን፣
- ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ከተማ ለይቲ ተንሲኡ ኣብ መስርዕ ንባኒ፣ ንላምባ፣ ንማይ ዕለታዊ ህይወቱ የሕልፎ ምህላዉ፣
- መብራህቲ ኣብ መንጎ ጠፊኣተን ፡ ኣደታት ደቀን ከዐንግላ ብሑቕ ሒዘን ፈቐዶ ገዛ ገዛ ዘሰንክተን ክደልያ ዘሕልፍኦ ሓሳር፣
- ህዝቢ ኤርትራ ብስእነት ብቑዕ ሕክምናን ስእነት መድሃኒትን ክሓዊ ካብ ዝኽእል ሕማማት ይመውት ምህላዉ፣. . . .ክንደይሞ ክንብሎ? ኣብ ኤርትራ ዘይተሰነደ`ምበር ዘይተፈጸመ ገበን የለን።
ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ዓለም መወዳድርቲ ብዘይብሉ ጭቆና ክጸንት: ተሳፋ ምዕባሌኣ ኪኸውን ዝነበሮ መንእሰይ ውላዳ ብዂናትን፡ ማእሰርትን፡ ብስደትን ምብትታንን ተባሕጒጉ፡ ን ማሕበራዊ ምድረበዳነት ትቃላዕ ዘላ ኤርትራ እናረአኻ፡ - ``ኣብ ትምህርቲ፡ ኣብ ጥዕና፡ ኣብ ትሕተ-ቅርጺ `መንግስቲ` ኤርትራ እዚ ከኣ እቲ ዝዓበየ ዓወታት መንግስቲ ኤርትራ ዘመዝገቦ ኣብኡ`ዩ`` ኢልካ ከይሓፈርካ። ጽባሕ ንጕሆ ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ዘሕትተካ ጥልመት ምሁር ምዃኑ ግን ኣይትረስዕ።
ከም ብዕድመ ዝደፋእካ፡ ብሞያኻ ዓቢ ጸጋ ሃገርካ ዝኾንካ፡ ብሊቅነታዊ ንጽህናኻ (intellectual integrity) ግን ሳእኒ ፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ኢሳያስ ብመልሓስካ ኣብ ምጽራግ ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ኤርትራን ህዝቢ ዓለምን ትፋእካ ዘልመጽካ ዜጋ ምዃንካ፡ ንህዝቢ ኤርትራ ድርብ ሓዘኑ ኴንካ ብምርካብካ፡ ምስ ጐይታኻ ኣብ ናይ ታሪኽ ኰሓፍ ክትድርበ ምምራጽካ ግቡእ ቦታኻ ኢዩ። እንተ ኾነ ግን፡ ንህዝብኻ ይቕረታ ሓቲትካ፡ ንዝተረፈ ዕድሜኻ ነጺህካ ብመትከላዊ ሊቅነት ከተገልግሎ ዝሓሸ ኣማራጺ ምዃኑ ትስሕቶ ኣይመስልንን፤ እቲ ምርጫ ኸኣ ኣብ ኢድካ ኢዩ፣ ትብዓት ጥራይ`ዩ ዝሓተካ።
ፕረሲደንት ኣብርሃም ሊንኮልን -``ሓደ ሰብ ዓሻ ክብለካ ሓደ ነገር`ዩ፣ ባዕልኻ ኣፍካ ብምኽፋት ከተረጋግጾ ግን ካልእ ነገር`ዩ`` - ኢሉ ይበሃል። ንከምዚ ከማኻ ኣብ ጊዜኡ ንዝነበሩ ምሁራት ዓያሹ ብምግራም ዝተዛረቦ ምስ ጊዜ ዘይሃሰሰ ልቦና ኢዩ። ኣብ ባህልና`ውን እኮ ምስ ጊዜ ዘይሃስስ ልቦና ሓዘል ምስላታት ከም ዘለና ከም ባህላዊ ኣንትሮፖሎጂስት ምሁር ትፈልጦ ኢኻ። እቲ ምስ ናይ ፕረሲደንት ኣብርሃም ሊንኮልን ቃል ዝሰማማዕ ኣብነት ምስላ ቀዳሞት - ``ዓሻ ከመይ ኣሎ? ዓሻስ ደሓን ኣሎ፣ ዘመድ ዓሻ ከፊኡዎ`ሎ``- ከምኡ`ውን፡ -``ሓሶት ንሓደ ዕለት ኣሶት(ዋጋ)፡ ንዘለዓለም ፍዅሰት`` ይበሃል`ዩ።
ኣይንዓሎ! ሕማቕ መዓልቲ ውዒልካ ዶክ. ኣስመሮም ለገሰ። ንነባሪ ሃገርን ህዝብን ክሒድካ ንሓላፊን ፉንፉንን ፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ኢሳያስ ክትምብርከኽ፡ ንኽቡር ወለዶኻ ዘጽርፍ ምዃኑዶ ዝሕብረካ ሓደ ለባም ቤተሰብ ወይ ዓርኪ ስኢንካ?
ኣብ ውሽጢ`ዛ ህዝባ ንኸይነብር ዝተፈርደላ ተካል ሃገር እናነበርካ ናይ ሓሳብካ ናይ ምግላጽ ኮነ ናይ ምግባእን ምንቅስቓስን ሓርነት ዘይብልካ ጥራይ ዘይኮነ፡ ኣብ ሓንጎልካ ዘሎ እኮ ንፈልጦ ኢና እናበለ ሰብኣውነት ምግፋፍ (dehumanize) ከም መዛናግዒ ዝጠቀመሉ ፋሺስታዊ ውልቀመላኺ ጐይታኻ፡ ንዓ ንጀነቫ ኬድካ በዘሎካ ዓቕሚ ሓሲኻ ንናይ COI ውሳኔ ንምቅዋም መድር ስለ ዝበለካ፡ ካብዛ ዘለኹዋ ትንፋስ ኣልቦ ህይወትሲ፡ ዋላ ንሓጺር እዋን ብሓሶት እንተ ኣስተንፈስኩ ኣይከፍኣንን`ዩ ኢልካ ዝተቐበልካዮ ትመስል። ኣብዚ እነሀልካ ቁልቁል ኣፉ ዝተደፍአ ተራ ምሁር። ከም ምሁር ግድን ትፈልጦ ኢኻ፣ ግን እንተ ኣካፋልኩኻ ኣይኸፍእን። ንገበናት ኣመሪካን እስራኤልን (ጂዊሽ ወለዶ ዘለዎ) ሰገጥ ከይበለ ዘቃልዕ፡ ፕረፈሶር ናዎም ቾምስኪ (Naom Chomsky): -``ሓላፍነት ምሁር፡ ንሓቂ ምቅላሕ፣ ን ሓሶት መንግስቲ ምቅላዕ`` - ኪብል ገሊጺዎ ኣሎ። ንስኻ ከኣ፡ ነዚ ቁልቁል ኣፉ ደፊእካ - ንሓቂ ምድፋን፡ ንሓሶት መንግስቲ ምቅላሕ - ጌርካዮ ኣለኻ።
ነቲ ኣብዛ ዓለም ህላዌኻ ኣብ ዘብቅዓሉ ሰዓት ብኽብርን ብውዑይ ንብዓቱን ከፋንወካ ዝግባእ ዝነበረ ጸጋ ፍቕሪ ህዝብኻ ረጊጽኻ፡ ባዕልኻ ብደውካ ሞትካ ምእዋጅካ እሓዝነልካ። እቶም ኣሰርካ ዝኽተሉ ዘለዉ ምሁራት ዜጋታት ኤርትራ ካብዚ ናትካ ተማሂሮም ምስ ህዝቦም ኪዕረቑ ከዛኻኽሮም እደሊ። ብስም`ቲ ኹሉ ዝዘርዘርኩልካ ኣብ ቅድሚ ዓይንኻ ንቡር ህይወት ሓሪሙዎ፡ ግዳይ ስቓይን መከራን ጥፍኣትን ኮይኑ ዘሎ ህዝቢ ኤርትራ ኸኣ ዓገብ እብለካ።
ክቡር ግብራዊ ዝኽሪ ንስዉኣትና!
ሰላምን ራህዋን ኪሰፍን፡ ምልኪ ይፍረስ፡ ፍትሒ ይንገስ!!


text:
ገበር
ሰባት ንኣምላኽ ኪሓትትዎ ዚደልዩ ሰለስተ ሕቶታት
ሱዛን ጓል ሸውዓተ ዓመት ከላ ብዛዕባ ኣምላኽ ክትሓትት ጀመረት። እቲ ወዲ ትሽዓተ ዓመት ዝነበረ ኣል ዚብሃል መተዓብይታ ብሕማም ፖልዮ ምስ ተጠቕዐ፡ ኣብ ሆስፒታል ኣተወ፣ ሰብ ዝሰርሖ ንምስትንፋስ ዚሕግዝ መሳርሒ ኸኣ ብቐጻሊ ኺጥቀም ኣድለዮ። ኣብ ናይ 6 ጥሪ 2013 ሕታም ዘ ኒው ዮርክ ታይምስ ድማ ተመክሮኣ ጽሒፋ ኣላ።
ሱዛን ንኣል ኣብ ሆስፒታል ከይዳ ምስ ረኣየቶ፡ ንኣዲኣ “ኣምላኽ ነዚ ንእሽቶ ወዲ ኸምዚ ዝገበሮ ስለምንታይ እዩ፧” ብምባል ሓተተታ።
ኣዲኣ ድማ፡ “ንቐሺ እንተ ንሓቶ፡ ኣምላኽ ከምኡ ዝገበረሉ ምኽንያት ከም ዘለዎ ምነገረና ነይሩ፡ ኣነ ግና እቲ ምኽንያት ኣይፈልጦን እየ” ብምባል መለሰትላ።
ድሕሪ ኽልተ ዓመት፡ ብ1954፡ ጆናስ ሳልክ ዝመሃዞ ኽታበት ፖልዮ ኣብ ጥቕሚ ኺውዕል ጀመረ፣ ኣደ ሱዛን ድማ ንጆናስ ኣብ ምርምሩ ኣምላኽ ሓጊዝዎ ኪኸውን ከም ዚኽእል ሓሳባት ሃበት።
ሱዛን ከኣ “ኣል ከይሓመመ ኸሎ፡ ኣምላኽ ነዞም ሓካይም ኣቐዲሙ ኺሕግዞም ነይርዎ” በለታ።
ሱዛን ብዛዕባ እቲ ኣብ ግዜ ቝልዕነታ ዘሕለፈቶ ተመክሮ ብምጥቕላል ከምዚ ኢላ ጸሓፈት፦ “[ኣል] ድሕሪ ሸሞንተ ዓመት ሞተ። ኣብቲ ግዜ እቲ ብህላወ ኣምላኽ ኣይኣምንን እየ ነይረ፣ ንኣተሓሳስባይ ኪቕይር ዚኽእል ዝዀነ ይኹን ነገር ከኣ ኣይነበረን።”
ከም ሱዛን ዝኣመሰሉ ዜሕዝን ፍጻመታት ዘጋጠሞም ወይ ንኻልኦት ኬጋጥሞም ዝረኣዩ ብዙሓት ሰባት፡ ነቲ ብዛዕባ ኣምላኽ ዘለዎም ሕቶታት ዜዕግብ መልሲ ኺረኽቡሉ ኣይከኣሉን። ከም ውጽኢቱ፡ ገሊኦም ሰባት ብህላወ ኣምላኽ ዘይኣምኑ ይዀኑ፣ ካልኦት ከኣ ንህላወ ኣምላኽ ምሉእ ብምሉእ ዘይክሕድዎ እኳ እንተ ዀኑ፡ ተጠራጠርቲ እዮም ዚዀኑ።
እቶም ብህላወ ኣምላኽ ዘይኣምኑ ሰባትን ተጠራጠርትን፡ ብመሰረቱ ሃይማኖት ኣይነበሮምን ማለት ኣይኰነን። ብኣንጻሩ እኳ ደኣስ፡ መብዛሕትኡ ግዜ እቲ ኣብ ሃይማኖት ዚርእይዎን ዜጋጥሞምን ነገራት እዩ ኣብ ኣምላኽ ዝነበሮም እምነት ከም ዜጥፍኡ ዚገብሮም። እተወደባ ሃይማኖታት ነቲ ንህይወት ዚምልከት ዓበይቲ ሕቶታት ኪምልሳ ዘይክእላ ዀይኑ እዩ ዚስምዖም። እዚ ሕቶታት እዚ እንታይ እዩ፧ እቲ ዜገርም፡ መብዛሕትኡ ግዜ እዚ ሕቶታት እዚ እቶም ኣብ ኣምላኽ እምነት ኣሎና ዚብሉ ሰባት እውን ዚሓትትዎ እዩ። ብዙሓት ሰባት ዕድል እንተ ዚውሃቦም ንኣምላኽ ኪሓትትዎ ዚደልዩ ሕቶታትን መጽሓፍ ቅዱስ ዚህቦ መልስታትን እስከ ንርአ።
1 “ስለምንታይ ኢኻ መከራ ኺህሉ ፈቒድካ፧”
እዚ ሕቶ እተላዕለሉ ምኽንያት፦
ብዙሓት ሰባት፡ ‘ሓደ ፈቃር ኣምላኽ፡ ዜሕዝን ፍጻመታት ኬጋጥም ኣይፈቅድን እዩ’ ብምባል ይድምድሙ።
ነዚ ዚስዕብ ሕሰበሉ፦ ልምድታትን ስርዓታትን እቶም ካባና እተፈልየ ባህሊ ዘለዎም ሰባት ስግንጢር ኰይኑ ኺስምዓና አረ ኼሰንብደና ይኽእል እዩ። ብቐሊሉ ድማ ንተግባራቶም ብጌጋ ኽንርድኦ ንኽእል ኢና። ንኣብነት፡ ኣብ ገሊኡ ባህልታት ንሓደ ሰብ ዓይኒ ዓይኑ ምጥማት ምልክት ቅንዕና ጌርካ ኺርአ ኸሎ፡ ኣብ ካልእ ባህሊ ግና ከምኡ ምግባር ከም ድርቅና እዩ ዚቝጸር። ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ጉዳያት፡ ጌጋ ኸም ዘለዉ ንኽንዛረብ ዜኽእለና ምኽንያት የብልናን። ኣብ ክንዳኡስ፡ ዝያዳ ኽንፈልጦም ጥራይ እዩ ዜድልየና።
ኣብቲ ብዛዕባ ኣምላኽ ዘሎና ምርዳእከ ተመሳሳሊ ነገር ኬጋጥመና ይኽእል ድዩ፧ ብዙሓት ሰባት፡ እዚ ዅሉ ዜጋጥም ዘሎ መከራ፡ ኣምላኽ ከም ዘየለ ዜረጋግጽ ምዃኑ እዮም ዚኣምኑ። እቶም ነቲ ኣምላኽ መከራ ኺህሉ ዝፈቐደሉ ምኽንያት ዚርድእዎ ሰባት ግና ኣምላኽ ከም ዘሎ ምንም ጥርጥር የብሎምን።
መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ይብል፧ ሓሳባትን መገድታትን ኣምላኽ ካብ ናትና እተፈልየ እዩ። (ኢሳይያስ 55:8, 9) በዚ ምኽንያት እዚ፡ ተግባራት ኣምላኽን ስጕምቲ ቕድሚ ምውሳዱ ኺጽበ ዝመረጸሉ ምኽንያትን፡ ኣብ ፈለማ ኣይርድኣናን ይኸውን።
ይኹን እምበር፡ መጽሓፍ ቅዱስ ነቲ “ኣምላኽ ብምስጢራዊ መገዲ እዩ ዚዓዪ” ዚብል ሓቅነት ዘይብሉ ኣበሃህላ ኽንቅበሎ ኣይደልየናን እዩ። ኣብ ክንዳኡስ፡ ብዛዕባ ኣምላኽ ዝያዳ ኽንፈልጥ እዩ ዜተባብዓና። በዚ ኸምዚ ኸኣ ኣምላኽ መዓስን ስለምንታይን ስጕምቲ ኸም ዚወስድ ንርዳእ፣ * ክንቀርቦ እውን ንኽእል። —ያእቆብ 4:8።
2 “ስለምንታይ እዩ ሃይማኖት ብግብዝና መሊኡ፧”
እዚ ሕቶ እተላዕለሉ ምኽንያት፦
ገሊኦም ሰባት “ኣምላኽ ቅንዕና ዚፈቱ እንተ ደኣ ዀይኑ፡ ኣብ መንጎ እቶም ንኣምላኽ ነምልኽ ኢና ዚብሉ ሰባት ክንድዚ ዚኣክል ኣምሰሉነት ኣይምሃለወን ነይሩ” ይብሉ።
ነዚ ዚስዕብ ሕሰበሉ፦ ብዛዕባ ሓደ ጽቡቕ ገይሩ ንዘዕበዮ ኣቦኡ ሓዲጉ፡ ብልሹው ናብራ ንኺመርሕ ካብ ቤቱ ዝወጸ ውሉድ እሞ ሕሰብ። እቲ ኣቦ ንውሳነ ውሉዱ እኳ እንተ ዘይተቐበሎ፡ ምርጫኡ ንኺገብር ግና ይሓድጎ እዩ። እሞ ደኣ፡ እቶም ነዚ ውሉድ ጸኒሖም ዚፈልጥዎ ሰባት፡ ሕማቕ ኣቦ ኸም ዘለዎ ሕሉፍ ሓሊፎም እውን ኣቦ ኸም ዘይብሉ ገይሮም ኪድምድሙስ ቅኑዕ ድዩ፧ ቅኑዕ ኣይኰነን! ብተመሳሳሊ፡ እቲ ኣብ ሃይማኖት ዚርአ ግብዝና፡ ኣምላኽ ንሰባት ኣብ ህይወቶም ብዝመረጽዎ መገዲ ንኺነብሩ ኸም ዝፈቐደሎም ዜርኢ እዩ።
መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ይብል፧ ኣምላኽ ነቲ ኣብ ሃይማኖት ዚርአ ግብዝና ይጸልኦ እዩ። (ኤርምያስ 7:29-31፣ 32:35) ይኹን እምበር፡ ንሰባት ናይ ምምራጽ ናጽነት እውን ሂብዎም እዩ። ብዙሓት ኣብ ኣምላኽ ከም ዚኣምኑ ዚዛረቡ ሰባት፡ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዘይተመስረተ ሃይማኖታዊ ትምህርትታትን ናይ ገዛእ ርእሶም ስነ ምግባራዊ ስርዓታትን ኪስዕቡ እዮም ዚመርጹ።—ማቴዎስ 15:7-9።
ብኣንጻሩ ግና፡ እታ ኣምላኽ ዚሰምራ ሃይማኖት ግብዝና ዘይብላ እያ። * የሱስ “ንሓድሕድኩም ፍቕሪ እንተ ኣላትኩም፡ በዚ ደቀ መዛሙርተይ ምዃንኩም ኵሉ ኺፈልጥ እዩ” በለ። (ዮሃንስ 13:35) እዛ ፍቕሪ እዚኣ፡ “ብዘይ ግብዝና” ኽትከውን ኣለዋ። (ሮሜ 12:9) መብዛሕትአን ሃይማኖታት ግና ምስዚ መለክዒ እዚ ተሰማሚዐን ኣይከዳን እየን። ንኣብነት፡ ኣብቲ ብ1994 ኣብ ሩዋንዳ እተኻየደ ጃምላዊ ህልቂት፡ ብዓሰርተታት ኣሽሓት ዚቝጸሩ ሃይማኖታውያን ሰባት ነቶም ከም ናቶም እምነት ዘለዎም ሰባት፡ ደቂ ኻልእ ዓሌት ብምዃኖም ጥራይ ቀቲሎምዎም እዮም። ብኣንጻሩ ግና ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኣብቲ ጃምላዊ ቕትለት ኣይተሳተፉን፣ ብዙሓት ካብኣቶም ከኣ ህይወቶም ኣብ ሓደጋ ብምእታው ንኣመንቲ ዝዀኑ ብጾቶም ኰነ ንኻልኦት ኣዕቊቦምዎም እዮም። ከምዚ ዝኣመሰለ ጥቕሚ ርእስኻ ብምስዋእ ዚፍጸም ተግባር፡ ሃይማኖት ካብ ግብዝና ናጻ ኪኸውን ከም ዚኽእል ዜረጋግጽ እዩ።
3 “ስለምንታይ ኢና ተፈጢርና፧”
እዚ ሕቶ እተላዕለሉ ምኽንያት፦
ገሊኦም ሰባት ‘ደቂ ሰብ ን80 ወይ 90 ዓመት ጥራይ ብህይወት ዚነብሩ፡ ድሕሪኡ ኸኣ ዚሞቱ ስለምንታይ እዮም፧ ንኽንድዚ ዚኸውን ሓጺር እዋን ምንባር እንታይ እዩ ዕላማኡ፧’ ብምባል ይሓስቡ ይዀኑ።
ነዚ ዚስዕብ ሕሰበሉ፦ ኣብ ኣምላኽ ዘይኣምኑ ብዙሓት ሰባት እውን እንተዀኑ፡ እቲ ኣብ ዩኒቨርስ ዘሎ ሕልኽላኽን ስርዓትን ብሃውሪ ኸም ዘይመጸ ይእመኑ እዮም። እዛ እንነብረላ ፕላነትን ካልኦት ፕላነታትን ወርሕን ኣብ ምድሪ ህይወት ምእንቲ ኪቕጽል ብልክዕ ከም እተመዓራረያ የስተውዕሉ እዮም። እቲ ንዩኒቨርስ ዚቈጻጸር ተፈጥሮኣዊ ሕግታት፡ ብዚግባእ እተወሃሃደን እተዳለወን ከም ዝዀነ ገይሮም እዮም ዚገልጽዎ፣ ኣብዚ ስርዓት እዚ ንእሽቶ ለውጢ እውን ይኹን ምስ ዚህሉ፡ ኣብ ምድሪ ምንባር ከም ዘይከኣል ይእመኑ እዮም።
መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ይብል፧ ብዙሓት ሰባት፡ እቲ ብተዛማዲ ሓጺር ዝዀነ ዕምርና፡ ኣምላኽ ከም ዘየለ ዜርኢ መርትዖ ኸም ዝዀነ ገይሮም ዚርእይዎ እኳ እንተ ዀኑ፡ ተፈጥሮ ግና ፈጣሪ ኸም ዘሎ ዜርኢ ብዙሕ መርትዖታት እዩ ዜቕርብ። (ሮሜ 1:20) ኣምላኽ ንዅሉ ነገራት ኪፈጥር ከሎ ዕላማ ነይርዎ እዩ፣ እተፈጠርናሉ ምኽንያት ከኣ ምስ ዕላማኡ ኣጸቢቑ እተተሓሓዘ እዩ። ኣምላኽ፡ ደቂ ሰብ ኣብ ምድሪ ንዘለኣለም ኪነብሩ እዩ ፈጢርዎም፣ ንዕላማኡ ድማ ኣይሓደጎን።—መዝሙር 37:11, 29፣ ኢሳይያስ 55:11።
ብተፈጥሮ ኣቢልና ንህላወ ኣምላኽን ንገለ ኻብቲ ባህርያቱን ከነስተውዕሎ ንኽእል እኳ እንተ ዀንና፡ ኣምላኽ ንዕላማኡ በዚ መገዲ እዚ ጥራይ ክንፈልጦ ኣይኰነን ሓሊኑ ነይሩ። ብዛዕባ ዕላማኡን እተፈጠርናሉ ምኽንያትን ንኽንፈልጥ፡ ኣምላኽ ባዕሉ እዩ ኺነግረና ዘለዎ። በቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ቀሊልን ቀጥታውን ዝዀነ ቓላት ገይሩ ኸኣ እዩ ዚነግረና። * ናይ የሆዋ መሰኻኽር ነቲ ኣብኡ ዚርከብ መልስታት ደጊምካ ኽትምርምሮ ይዕድሙኻ።
^ ሕ.ጽ. 17 ኣምላኽ መከራ ኺህሉ ዝፈቐደሉ ምኽንያት ክትፈልጥ እንተ ደሊኻ፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧ ዘርእስታ መጽሓፍ፡ ኣብ ምዕራፍ 11 ርአ። ኣብ www.jw.org/ti እውን ትርከብ እያ።
^ ሕ.ጽ. 23 ዝያዳ ሓበሬታ እንተ ደሊኻ፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧ ዘርእስታ መጽሓፍ፡ ኣብ ምዕራፍ 15 ርአ። ኣብ www.jw.org/ti እውን ትርከብ እያ።
^ ሕ.ጽ. 29 ዝያዳ ሓበሬታ እንተ ደሊኻ፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧ ዘርእስታ መጽሓፍ፡ ኣብ ምዕራፍ 3 ርአ። ኣብ www.jw.org/ti እውን ትርከብ እያ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ኣምላኽ፡ እከይን መከራን ኪህሉ ዝፈቐደ ስለምንታይ እዩ፧
እከይ ብኸመይ ጀመረ፧ ኣምላኽ፡ እከይ ኪቕጽል ዝፈቐደኸ ስለምንታይ እዩ፧ እከይ ዜብቅዓሉ ግዜ ይመጽእ ዶዀን ይኸውን፧


text:
ኣብ ታሪክ ወዲ-ሰብ፣ንፈለማ ጊዜ ድኽነት ካብ ገፅ-ምድሪ ምቅባፅ ከምዝካኣል ዳይረክተር ባንኪ ዓለም ገሊፆም።
ጂም ዮንግ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ትማሊ ከምዝገለፅዎ፣ቀንዲ ትኹረት ባንኪ ዓለምን መንግስታትን፣ድኽነት ኣብ ዝቅፅሉ 17 ዓመታት ንምጥፋእ ክኸውን ክሰርሕ‘የ ኢሎም።
”ኣብ‘ዘን ዝሓለፋ ኣስታት ዓሰርተ ዓመታት፣ዝተመዝገቡ ምዕባለታት ኣብ ቦትኡ ከሎ፣ሎሚ‘ውን 1.3 ቢልዮን ሰባት ኣብ ትሕቲ ድኽነት፣870 ሚልዮን ዕለታዊ ዝጠምዩ፣6.9 ሚልዮን ህፃናት ትሕቲ 5 ዓመት ድማ ዓመታዊ ይሞቱ‘ለው” ኢሎም።
ይኹን‘ምበር ይብሉ ንሶም፣ቁፅሪ ዝደኸዩ ብፍርቂ ንምንካይ ዝተገብረ ፃዕሪ፣ሓድሽ ዓቅሚ ከምዝፈጠረሎም ሓቢሮም ሚስተር ዮንግ ኪም።
ኣተሓሒዞም”ኣብ ታሪኻዊ ወቅቲ ኢና ንርከብ።ክሳብ ሎሚ ዝተጠረየን ይምዝገብ ዘሎ ቁጠባዊ ምዕባለን ንማዕበልቲ ሃገራት ተስፋ ይህበን‘ሎ።ኣብ ታሪኽ ንፈለማ ጊዜ፣ድኽነት ኣብ ውሽጢ ሓደ ወለዶ ዝቃበፀሉ ጊዜ በፂሕና‘ለና”በሉ።
ኣብ ምዕዋት‘ዚ ፕሮጀክት‘ዚ፣ዕብየት ቁጠባ ትሕቲ ሳሃራ ኣፍሪቃን ደቡባዊ እስያን ቁልፊ ግደ ኣለዎም ኢሎም ንሶም።
ቁጠባዊ ምዕባለ ኣብ ኩሉ ፅፍሕታት ንዝርከቡ ዜጋታት ክርብሕሉ እንተዘይኪኢሎም ግና፣ከም‘ቲ ኣብ ሃገራት ዓረብ ዝተወለዐ ህውከት ከብግስ ከምዝኽእል ዳይረክተር ባንኪ ዓለም ኣጠንቂቆም።


text:
ፍሉያት ዓሳ ባህሌላ
ከም ዓሳ ባህሌላ ገይሮም ኣቓልቦና ዚስሕቡ ዓሳታት ሒደት እዮም። ምናልባት እቲ ዚማርኽ ሕብርታት እዚ ዓሳ፡ ኣብ ሰርከስ ዜዘናግዕ ባህሌላ ንዚኽደኖ ሕብራዊ ልብሲ የዘኻኽረና ይኸውን፣ ምናልባት እውን መንበሪኡ ኣብ መንጎ እቲ ተናኻሲ መዳህሰሲታት ኣኒሞን ባሕሪ ኪኸውን ምምራጹ የገርመና ይኸውን። ካልኣይ ስም ዓሳ ባህሌላ፡ ዓሳ ኣኒሞን ምዃኑ እምበኣር ዜገርም ኣይኰነን።
ልክዕ ከም ንመብዛሕትኦም ተዋሳእቲ ሆሊዉድ፡ ንዓሳ ባህሌላ እውን ቀሪብካ ኽትስእሎም ትኽእል ኢኻ። ሳሕቲ እንተ ዘይኰይኑ ኻብ ሰፈሮም ስለ ዘይርሕቁን በርጋጋት ስለ ዘይኰኑን ድማ፡ ኣብ ውሽጢ ባሕሪ ዚንቈቱን ዚሕንብሱን ሰባት መብዛሕትኡ እዋን ንዓሳ ባህሌላ ብቐሊሉ ኺስእልዎም ይኽእሉ እዮም።
ንዓሳ ባህሌላ ፍሉያት ዚገብሮም ግና እቲ ሓደገኛ ዚመስል ኣነባብራኦም እዩ። ኣብ ውሽጢ እቲ መርዛም መዳህሰሲታት ኣኒሞን ምንባር፡ ኣብ ሰፈር ኣትማን ካብ ምንባር ዚፍለ ኣይመስልን እዩ። ኰይኑ ግና ዓሳ ባህሌላን እቲ ዚመርጽዎ ኣኒሞንን፡ ኢድን ጓንትን እዮም። ከምዚ ዝኣመሰለ ዘይልሙድ ሽርክነት ኪህሉን ዕዉት ኰይኑ ኪቕጽልን ዝኸኣለ ብኸመይ እዩ፧
‘ብዘይ ብኣኻ ኽነብር ኣይክእልን እየ’
ልክዕ ከምቲ ጽቡቕ ዕርክነት ዘለዎም ሰባት ዚገብርዎ፡ ዓሳ ባህሌላን ኣኒሞንን እውን ይህቡን ይቕበሉን እዮም። እዚ ርክብ እዚ ንዓሳ ባህሌላ ምሹእ ጥራይ ዘይኰነስ፡ ኣድላዪ እውን እዩ። ተመራመርቲ ስነ ህይወት ባሕሪ፡ ዓሳ ባህሌላ ኻብቲ ኣአንጋዲ ዝዀነ ኣኒሞን ተፈልዮም ኪነብሩ ኸም ዘይክእሉ ኣረጋጊጾም እዮም። ንፉዓት ሓንበስቲ ስለ ዘይኰኑ ድማ ብዘይ ዕቝባ ኣኒሞን ኣደዳ ዝጠመዩ ኣራዊት ባሕሪ ምዀኑ ነይሮም። ይኹን እምበር፡ ዓሳ ባህሌላ ንኣኒሞን ከም መንበሪኦምን ዜስግእ ነገር ኬጋጥሞም ከሎ ኸም መዕቈቢኦምን ብምጥቃም፡ ንዓሰርተ ዓመት ብህይወት ኪጸንሑ ይኽእሉ እዮም።
ኣኒሞን ንዓሳ ባህሌላ ዜተኣማምን ሰፈርን ቤትን እዩ ዚዀኖ። ዓሳ ባህሌላ ንእንቋቝሖታቶም ኣብ ትሕቲ እቲ ኣአንጋዲ ዝዀነ ኣኒሞን እዮም ዜቐምጥዎ፣ ኣብኡ ድማ ክልቲኦም ወለዲ ብጥንቃቐ ኺሕልዉዎ ይኽእሉ። ድሕሪ ግዜ፡ መላእ ስድራ ዓሳ ባህሌላ ኣብ ከባቢ እቲ ኣኒሞን ኪሕንብሱ ይረኣዩ እዮም።
ኣኒሞንከ ኻብዚ ርክብ እዚ እንታይ ጥቕሚ ይረክብ፧ ዓሳ ባህሌላ፡ ነተን ንመዳህሰሲታት ኣኒሞን ኪምገባ ዚፈትዋ ዓሳ ጽምብላሊዕ ብምስጓግ ከም ዘብዐኛታት ኰይኖም የገልግሉ እዮም። እንተ ወሓደ ሓደ ጅር ኣኒሞን ብዘይ ዓሳ ባህሌላ ኺነብር ኣይክእልን እዩ። ተመራመርቲ ንዓሳ ባህሌላ ምስ ኣልገስዎ፡ እቲ ኣአንጋዲ ዝነበረ ኣኒሞን ኣብ ውሽጢ 24 ሰዓት ምሉእ ብምሉእ ጠፍአ። በተን ዓሳ ጽምብላሊዕ ከም እተበልዐ ድማ ርዱእ እዩ።
ዓሳ ባህሌላ ነቶም ዘአንገድዎም ኣኒሞን፡ ጸዓት እውን ዚህብዎም እዮም ዚመስሉ። እቲ ዓሳ ባህሌላ ዜውጽኦ ኣሞንዩም፡ ንዕቤት እቲ ኣአንጋዲ ዝዀነ ኣኒሞን ሓጋዚ እዩ። ብተወሳኺ፡ ዓሳ ባህሌላ ኣብ መንጎ እቲ መዳህሰሲታት ኪሕንብሱ ኸለዉ፡ እኹል ኦክስጅን ዘለዎ ማይ ኣብ ውሽጢ እቲ ኣኒሞን ዑደት ኪገብር ይሕግዙ እዮም።
ገሊኦም ምሕምባስ ናብ ዚፈርሁሉ ቦታ ምኻድ
ዓሳ ባህሌላ፡ መከላኸሊኦም ኣብ ቈርበቶም እዩ ዚርከብ። ኣብ ቈርበቶም ካብ መንከስቲ ዚከላኸለሎም ልፋጭ ኣለዎም። ኣኒሞን ንዓሳ ባህሌላ ኸም ዓሌቱ ገይሩ ዚቘጽሮ ድማ ሳላ እዚ ቐመማዊ ሽፋን እዩ ዚመስል። ከምቲ ሓደ ተመራማሪ ስነ ህይወት ባሕሪ ዝበሎ፡ ዓሳ ባህሌላ “ቘርበት ኣኒሞን እተኸድነ ዓሳ” እዩ ዚኸውን።
ገሊኡ መጽናዕትታት ከም ዚሕብሮ፡ ዓሳ ባህሌላ ዘአንግዶ ኣኒሞን ኪመርጽ ከሎ፡ ናይ ምውህሃድ መስርሕ ኬካይድ ኣለዎ። እቲ ዓሳ ንፈለማ እዋን ንኣኒሞን ኪረኽቦ ኸሎ፡ ንእተወሰነ ሰዓታት ነቲ ኣኒሞን ጸጸኒሑ ኸም ዚተናኽፎ ተራእዩ እዩ። እዚ ጸጸኒሕካ ዚግበር ምትንኻፍ እዚ፡ እቲ ዓሳ ባህሌላ ነቲ መከላኸሊ ዝዀነ ሽፋኑ ምስቲ ሓድሽ መርዚ ኣኒሞን ኬወሃህዶ የኽእሎ። ዓሳ ባህሌላ፡ ኣብዚ መስርሕ እዚ ብእተወሰነ ይንከስ ይኸውን። ድሕሪኡ ግና ክልቲኦም ተወሃሂዶም እዮም ዚነብሩ።
ካብ ምትሕብባር እዞም ክልተ እተፈላለዩ ፍጥረታት፡ ብሓባር ብዛዕባ ምስራሕ ዜደንቕ ትምህርቲ ንረክብ ኢና። ካብ እተፈላለየ ባህልን ድሕረ ባይታን ዝመጹ ብዙሓት ሰባት፡ ክእለታቶም ኣወሃሂዶም ኪጥቀሙሉ ኣብ ዚገብርዎ ጻዕርታት ዜደንቕ ውጽኢት ይረኽቡ እዮም። ልክዕ ከም ዓሳ ባህሌላ፡ ምስ ካልኦት ሰባት ተወሃሂድካ ንምስራሕ እተወሰነ ግዜ ኺወስድ ዚኽእል እኳ እንተ ዀነ፡ ጽቡቕ ውጽኢት ይርከቦ እዩ።


text:
ካብ ከባቢ ዓለም
ኢጣልያ
ብ2011 ኣብ ኢጣልያ፡ ካብ ማካይን ንላዕሊ፡ ብሽክለታታት ብብዝሒ ተሸይጠን። ከምኡ ዝዀነሉ ምኽንያት፡ ቍጠባዊ ቕልውላው ስለ ዘጋጠመ ኸምኡውን ዋጋ ነዳድን ማካይን ንምጽጋን ዚወጽእ ወጻኢታትን ስለ ዝወሰኸ እዩ። ብሽክለታታት ግና፡ ንምጽጋን ብዙሕ ወጻኢ ዘየድልየንን ብቐሊሉ ኽትጥቀመለን እትኽእልን ምሹኣትን እየን።
ኣርመንያ
መንግስቲ ኣርመንያ ንመሰል እቶም ኣብ ትሕቲ ወተሃደራዊ ሰበ ስልጣን ኰይኖም ሲቭላዊ ኣገልግሎት ኪፍጽሙ ፍቓደኛታት ዘይኰኑ 17 መንእሰያት ናይ የሆዋ መሰኻኽር ከም ዝጠሓሶ፡ ቤት ፍርዲ ሰብኣዊ መሰላት ኤውሮጳ ወሲኑ። መንግስቲ ኣርመንያ ብምኽንያት እቲ ኣብ ልዕሊ እቶም 17 መንእሰያት ዝወረደ ጕድኣት፡ ካሕሳን ሕጋዊ ኽፍሊትን ኪኸፍል ተሓቲቱ ኣሎ።
ጃፓን
ካብቶም ብሰንኪ ወብ ሳይታት ማሕበራዊ መራኸቢ ግዳይ ገበን ዝዀኑ ቘልዑ፡ እቶም 63 ሚእታዊት፡ ወለዶም ኣቐዲሞም ብዛዕባ እቲ ኼጋጥሞም ዚኽእል ሓደጋታት ኣየጠንቀቕዎምን። ካብቲ ምርምር እተገብረሉ 599 ጕዳያት፡ እቶም 74 ሚእታዊት ዝዀኑ ገበነኛታት፡ ነቲ ወብ ሳይታት ዚጥቀሙሉ ምኽንያት፡ ምስ ንኣሽቱ ቘልዑ ጾታዊ ርክብ ንምፍጻም ከም ዝዀነ ተኣሚኖም እዮም።
ቻይና
ጻዕቂ ማካይን ንምንካይ ኣብ ዚግበር ዘሎ ጻዕሪ፡ ዓበይቲ ኸተማታት ቻይና፡ ንብዝሒ እተን ዚምዝግባአን ሓደስቲ ማካይን ነክየናኦ ኣለዋ። ንኣብነት፡ ቤጂንግ ኣብ ዓመት ክሳዕ 240,000 ንዚዀና ማካይን ጥራይ እያ እትምዝግብ። ኣብ ነሓሰ 2012፡ 19,926 ዚኸውን ሊብረቶ (ሰነድ ዋንነት) ማኪና ተዳለወ፣ ነዚ ብመልክዕ ዕጫ እተዳለወ ሊብረቶ ንምስዓር ድማ፡ ኣስታት 1,050,000 ዚዀኑ ሰባት ተመዝገቡ። እዚ ኸኣ፡ ካብ 53 ሰባት እቲ ሓደ ጥራይ እዩ ተዓዊቱ ማለት እዩ።


text:
ብመሪሕነት ማሕበር መንእሰያት ዝተጸውዐ ኣኼባ፣ ብዕለት 10 ታሕሳስ 2016 ኣብ ከተማ ፍራንክፎርት ተኻይዱ። እቲ ኣኼባ ኣባላት ዝተፈላለያ ፖለቲካዊ ሓይልታትን፡ ምንቅስቓስን ውልቀ ዜጋታትን ደለይቲ ለውጢ ዝተሳተፍዎ ኮይኑ፡ ኣብ ከባቢኦም ክካየዱ ንዘለዎም ሓባራዊ ዕማማት ብሓድሽ ንምብርባርን ንምርግጋጽን ዝዳህሰሰ እዩ ነይሩ። ከም ውጻኢቱ ኣብዝሓለፈ ገለ ዓመታት ዝጸንሐ ዘይውሁድ ስራሓትን ዝተፈጥረ ዕንቅፋታትን ድሕሪ ምግንዛብ፣ ኣብ መጻኢ ሓቢርካ ንምስራሕን ብዝተፈላለየ ምኽንያታት በዂሩ ዘሎ ዓቕሚ ተቓውሞ ንምልዕዓልን ኩሉ መዳያዊ ምቅስቓሳትን ንጥፈታትን ክካየድ መተካእታ ዘይብሉ ምርጫ ምዃኑ መዚኑ።
እቲ ኣኼባ፡ መቐጸልታ ናይቲ ብዕለት 08.10.2016 ዝተኻየደ ሰፊሕ ማሕበራውን ዜናውን ፖለቲካውን ክፍጸም ዝነበሮ ሓባራዊ ዕማማት ገምጋም ዝተገብረሉ ኣኼባ ኮይኑ፡ ኣብ መጠረስታ፡ ሓንቲ ሓሙሽተ ዝኣባላታ መጻኢ ክግበር ተመዲቡ ዘሎ ኣኼባ፤ ሰፊሕ ተሳትፎ ንኽህልዎ እትጉስጉስ ግዝያዊት ሽማግለ መዚዙ ዕለተ ኣኼባን ሰዓታቱን ቍጺሩ ኣኼባ ምድምዳሙ ተረጋጊጹ ኣሎ።


text:
1ነቲ ብእምነቱ ዘይጠንከረ ተቐበልዎ፤ በቲ ዘካትዕ ነገር ድማ ኣይትንቀፍዎ። 2ኲሉ ንምብላዕ ኸም ዝተፈቕደሉ ዝኣምን ኣሎ፤ እቲ ብእምነቱ ዘይጠንከረ ሓምሊ ጥራሕ እዩ ዝበልዕ። 3እግዚኣብሔር ተቐቢልዎ እዩ እሞ እቲ ዝበልዕ ነቲ ዘይበልዕ ኣይንዓቆ። እቲ ዘይበልዕውን ነቲ ዝበልዕ ኣይንቀፎ፤ እግዚኣብሔር ተቐቢልዎ እዩ እሞ። 4ንስኻኸ ኣብ ሓሽከር ኻልእ እትፈርድ እንታዋይ ኢኻ? ንሱ እንተ ተሥአን እንተ ወደቐን ንጐይታኡ እዩ። እግዚኣብሔር ከተሥኦ ስለ ዝኽእል ከዓ ኽትሥእ እዩ። 5እቲ ሓደ ነታ ሓንቲ መዓልቲ ኻብታ ኻልእ ኣብሊጹ ይርእያ፤ እቲ ሓደ ግና ንዂላተን መዓልትታት ማዕረ ገይሩ ይርእየን። 11 ኣነ ሕያው እየ፤ ይብል እግዚኣብሔር፤ ኲሉ ብርኪ ኽሰግደለይ ኲሉ ልሳንውን ኣነ ኣምላኽ ምዃነይ ክምስክር እዩ ዝብል ጽሑፍ ኣሎሞ። 12እምበኣር ኲላትና ነፍስ ወከፍ ንእግዚኣብሔር መልሲ ኽንህብ ኢና። 13ስለዙይ ኣብ ንስንሳትና ደጊም ኣይንፍረድ። የግዳስ ሓደ ንኃዉ መዐንቀፊ ወይ መሐንኰሊ ኸይገብረሉ ይጠንቀቕ። 14ነቲ ኸም ርኹስ ንዝርእዮ ደኣ እዩ ርኹስ ዝኾኖ እምበር ብተፈጥሮኡ ርኹስ ምግቢ ኸም ዘየለ ብጐይታና ብኢየሱስ ፈሊጠን ተረዲአን ኣለኹ። 15በቲ እትምግቦ ምግቢ ኃውካ ዝጕዳእ እንተ ኾይኑ ብፍቕሪ ኣይኮንካን እትነብር ዘለኻ። ነቲ ክርስቶስ ዝሞተሉ ሰብ ብትምገቦ ምግቢ ኣይተጥፍኣዮ። 16ስለዙይ ኣባኻትኩም ዘሎ ሠናይ ነገር እዩ እትብልዎ ኻልኦት ከም ዝነቕፍዎ ኣይትግበሩ። 17መንግሥቲ እግዚኣብሔር ብመንፈስ ቅዱስ ጽድቅን ሰላምን ሓጐስን እያ እምበር ብልዕን መስተን ኣይኮነትን እሞ። 18እቲ በዝ ኸምዙይ ንክርስቶስ ዘገልግል ንእግዚኣብሔር የሐጕሶ፤ ብሰብውን ምስጉን እዩ። 19እምበኣር ኣሰር ሰላምን ኣሰር እቲ ንስንሳትና እንተሃናነጸሉ ነገርን ንስዓብ። 20ብምኽንያት ምግቢ ንሥራሕ እግዚኣብሔር ኣይተፍርሶ፤ ብርግጽ ምግቢ ዂሉ ንጹሕ እዩ። እንተኾነ ኃውካ ዝዕንቀፈሉ ምግቢ ምብላዕ በደል እዩ። 21ኃውካ ዝዕንቀፈሉ እንተኾይኑ ሥጋ ዘይምብላዕ ወይኒ ዘይምስታይ ወይ ካልእ ዘዐንቅፍ ነገር ዘይምግባር ሠናይ እዩ። 22እቲ ዘለካ እምነት ኣብ መንጎኻን ኣብ መንጎ እግዚኣብሔርን ይኹነልካ። እቲ በቲ ቕኑዕ እዩ ኢሉ ዝኣመነሉ ሕሊናኡ ዘይወቕሶ ሰብ ብፁዕ እዩ። 23እቲ እናተጠራጠረ ዝበልዕ ግና ብእምነት ስለ ዘይበልዐ ዂኑን እዩ። ብእምነት ዘይግበር ኲሉ ኃጢኣት እዩ እሞ።
Copyright
Learn More


text:
ምዕራፍ ሓደ
ብዛዕባ ኣምላኽ እቲ ሓቂ እንታይ እዩ፧
ኣምላኽ ብሓቂ ይሓልየልካ ድዩ፧
ኣምላኽ ከመይ ይመስል፧ ስም ኣለዎዶ፧
ንኣምላኽ ክትቀርቦ ይከኣል ድዩ፧
1, 2. ሕቶታት ምሕታት ጽቡቕ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧
ቈልዑ ሕቶ ዚሓትቱሉ መገዲ ኣስተብሂልካሉዶ ትፈልጥ፧ መብዛሕትኦም ኣፍ ኣውጽእ ምስ ኣበሉ እዮም ኪሓትቱ ዚጅምሩ። ኪፈልጡ ሃንቀውታ ኸም ዘለዎም ኣብ ኣዒንቶም እናተነብበ፡ ‘ስለምንታይ እዩ ሰማይ ሰማያዊ ሕብሪ ዘለዎ፧ ከዋኽብቲ ብምንታይ እዩ ተሰሪሑ፧ ንኣዕዋፍ መዝሙር ዚምህረን መን እዩ፧’ ዝኣመሰለ ሕቶታት ይሓትቱ። መልሲ ኽትህቦም ዝከኣለካ እኳ እንተ ገበርካ፡ ኵሉ ሳዕ ብቐሊሉ ኣይዓግቡን እዮም። ነቲ ዝሃብካዮም ብሉጽ መልሲ እኳ፡ ‘ስለምንታይ፧’ ዚብል ካልእ ሕቶ የስዕቡሉ ይዀኑ።
2 ሕቶ ዚሓትቱ ግና ቈልዑ ጥራይ ኣይኰኑን። ምስ ዓበና እውን ምሕታት ኣይነቋርጽን ኢና። ንኣብነት፡ ኣንፈትና ንምፍላጥ፡ ኣብ ሓደጋ ኸይንኣቱ ንምጥንቃቕ፡ ወይ ናይ ምፍላጥ ድሌትና ንምርዋይ ንሓትት ኢና። ሓያሎ ሰባት ግና ብፍላይ ነቲ ኣዝዩ ኣገዳሲ ሕቶታት ምሕታት ይገድፍዎ ኣለዉ። እንተ ሓተቱ እውን መልሲ ኺረኽቡ ኣይጽዕሩን እዮም።
3. ብዙሓት ሰባት መልሲ ኣገዳሲ ሕቶታት ምድላይ ዚገድፍዎ ስለምንታይ እዮም፧
3 ነታ ኣብ ገበር እዛ መጽሓፍ እዚኣ ዘላ ሕቶ፡ ነተን ኣብ መቕድም ተጠቒሰን ዘለዋ ሕቶታት፡ ወይ ነዘን ኣብ መጀመርታ እዛ ምዕራፍ እዚኣ ዘለዋ ሕቶታት እሞ ሕሰበለን። እዚኣተን ገለ ኻብቲ ኽትሓትቶ እትኽእል ኣዝዩ ኣገዳሲ ሕቶታት እየን። ኰይኑ ግና፡ ብዙሓት ሰባት መልሲ እዘን ሕቶታት እዚአን ኣየናድዩን እዮም። ስለምንታይ፧ ንምዃኑ መጽሓፍ ቅዱስ ነዚ መልሲ ኣለዎ ድዩ፧ ገሊኦም ሰባት መልሲ እዘን ሕቶታት እዚአን ክትርድኦ ኣዝዩ ዜጸግም ኰይኑ ይስምዖም። ገሊኦም ከኣ ሕቶታት ምሕታት መወዳእታኡ ዜሕፍሮም ከይከውን ይፈርሁ። ገሊኦም እውን ከምዚ ዝኣመሰለ ሕቶታት ንመራሕትን ንመምህራንን ሃይማኖት እንተ ተሓድገ ዝሓሸ ዀይኑ ይስምዖም። ንስኻኸ እንታይ ርእይቶ እዩ ዘሎካ፧
4, 5. ገለ ኻብቲ ኣብ ህይወትና ኽንሓትቶ እንኽእል ኣዝዩ ኣገዳሲ ሕቶታት እንታይ ምጠቐስካ፧ ከይተሓለልና መልሲ ኽንደሊ ዘሎናኸ ስለምንታይ ኢና፧
4 ነቲ ኣብ ህይወትካ ኣገዳሲ ዝዀነ ሕቶታት መልሲ ኽትረኽበሉ ኸም እትደሊ ፍሉጥ እዩ። ሓድሓደ ግዜ ‘ዕላማ ህይወት እንታይ እዩ፧ ህይወት ኣኺልዋ ኸምዚኣ ድያ፧ ኣምላኽ ከመይ ይመስል፧’ ኢልካ ትሓስብ ትኸውን። ሕቶታት ምሕታት ጽቡቕ እዩ፣ ዜዕግብን ዜተኣማምንን መልሲ ኽሳዕ እትረክብ ድማ ካብ ምድላይ ከተቋርጽ የብልካን። እቲ ውሩይ መምህር ዝዀነ የሱስ ክርስቶስ፡ “ብቐጻሊ ለምኑ እሞ፡ ኪውሃበኩም እዩ፣ ብቐጻሊ ድለዩ እሞ፡ ክትረኽቡ ኢኹም፣ ብቐጻሊ ዃሕኵሑ እሞ፡ ኪኽፈተልኩም እዩ” በለ።—ማቴዎስ 7:7።
5 ናይዚ ኣገዳሲ ሕቶታት እዚ መልሲ ንምርካብ ‘ብቐጻሊ እንተ ደሊኻ፡’ ጻዕርኻ ብዙሕ ጻማ ኺህልዎ እዩ። (ምሳሌ 2:1-5) ካልኦት ዚብሉኻ ብዘየገድስ፡ ብርግጽ መልሲ እዚ ሕቶታት እዚ ኣሎ፣ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ክትረኽቦ ኸም እትኽእል ድማ ዜጠራጥር ኣይኰነን። ክትርድኦ እውን ዜጸግም ኣይኰነን። ኣብ ልዕሊ እዚ፡ እቲ መልስታት ተስፋን ሓጐስን እዩ ዜምጽእ። ሕጂ እውን እንተ ዀነ ዕግበት ዘለዎ ህይወት ክትመርሕ ኪሕግዘካ ይኽእል እዩ። እምበኣር፡ ብሓንቲ ንሓያሎ ሰባት እተጨንቕ ሕቶ ንጀምር።
ኣምላኽ ዘይሓልን ዘይድንግጽን ድዩ፧
6. ብዙሓት ሰባት፡ ኣምላኽ ንመከራ ደቂ ሰብ ብዚምልከት ዘይሓሊ ኸም ዝዀነ ገይሮም ዚሓስቡ ስለምንታይ እዮም፧
6 ብዙሓት ሰባት መልሲ እዛ ሕቶ እዚኣ ‘እወ’ ዚብል ከም ዝዀነ እዮም ዚሓስቡ። ‘ኣምላኽ ዚሓሊ ነይሩ እንተ ዚኸውን ደኣ ዓለምና ኸምዚ ዘላቶዶ ምዀነት፧’ ዚብል መረዳእታ ኸኣ የቕርቡ። ከባቢና ኽንርኢ ኸለና፡ ዓለም ብውግእን ጽልእን ጸበባን ዝመልአት እያ። ንሕና እውን ንሓምምን ንሳቐን ኢና፣ እንፈትዎም ሰባት ከኣ ይሞቱና እዮም። በዚ ምኽንያት እዚ፡ ብዙሓት ሰባት፡ ‘ኣምላኽ ዚሓልየልናን ብዛዕባ ጸገማትና ዚግደስን እንተ ዚኸውን ነይሩ፡ ነዚ ኸምዚ ዝኣመሰለ ነገራት ኣይመወገዶንዶ፧’ ይብሉ።
7. (ሀ) መምህራን ሃይማኖት ንብዙሓት ሰባት፡ ኣምላኽ ዘይድንግጽ ከም ዝዀነ ገይሮም ከም ዚሓስቡ ዚገብርዎም ብኸመይ እዮም፧ (ለ) መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ እቲ ዜጋጥመና ፈተናታት እንታይ እዩ ዚምህር፧
7 እቲ ዝገደደ ኸኣ ሓድሓደ ግዜ ናይ ሃይማኖት መምህራን ንሰባት፡ ኣምላኽ ዘይድንግጽ ከም ዝዀነ ገይሮም ከም ዚሓስቡ ይገብርዎም እዮም። ብኸመይ፧ ዜሕዝን ነገራት ኬጋጥም ከሎ፡ ፍቓድ ኣምላኽ እዩ ይብሉ። ብኻልእ ኣዘራርባ እዞም መምህራን እዚኦም፡ በቲ ዘጋጠመ ሕማቕ ነገራት ንኣምላኽ እዮም ተሓታቲ ዚገብርዎ። እዝስ ሓቂ ድዩ፧ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧ ያእቆብ 1:13፡ “ኣምላኽሲ ብእከይ ኣይፍተንን፡ ባዕሉ እውን ንሓደ እኳ ኣይፍትንን እዩ እሞ፡ ሓደ እኳ ምስ ተፈተነ፡ ‘ኣምላኽ ይፍትነኒ ኣሎ’ ኣይበል” ትብል። እምበኣር፡ እቲ ኣብ ዓለም እትርእዮ እከይ ከቶ ኻብ ኣምላኽ ኣይመንጨወን። (እዮብ 34:10-12 ኣንብብ።) ልክዕ እዩ፡ ሕማቕ ነገራት ኬጋጥም ይፈቅድ እዩ። እንተዀነ ግና፡ ኣብ መንጎ ሓደ ነገር ኬጋጥም ምፍቃድን ነቲ ነገር ጠንቂ ምዃንን ዓብዪ ፍልልይ እዩ ዘሎ።
8, 9. (ሀ) ኣብ መንጎ ኽፍኣት ኪህሉ ምፍቃድን ነቲ ኽፍኣት ጠንቂ ምዃንን ዘሎ ፍልልይ ብኸመይ ምገለጽካዮ፧ (ለ) ኣምላኽ ንደቂ ሰብ ሕማቕ መገዲ ኺስዕቡ ብምፍቃዱ ኽንነቕፎ ቕኑዕ ዘይኰነ ስለምንታይ እዩ፧
8 ንኣብነት፡ ብዛዕባ ሓደ ጥበበኛን ፈቃርን ኣቦ እሞ ሕስብ ኣብል። እዚ ኣቦ እዚ ገና ምስኡ ዚነብር ዓብዪ ወዲ ኣለዎ ንበል። እቲ ወዲ ዓለወኛ ዀይኑ ኻብ ቤት ኪወጽእ ምስ ወሰነ፡ ኣቦኡ ኣይዓገቶን። እቲ ወዲ ኸኣ፡ ሕማቕ መገዲ ስዒቡ ኣብ ሽግር ይኣቱ። እሞኸ፡ እቲ ኣቦ ጠንቂ ጸገማት ወዱ ድዩ፧ ኣይፋልን። (ሉቃስ 15:11-13) ብተመሳሳሊ፡ ሰባት ሕማቕ መገዲ ኺስዕቡ ምስ ዚደልዩ ኣምላኽ ኣይዓግቶምን እዩ፣ ጠንቂ እቲ ብሰንኪ እዚ ዚመጾም ጸገማት ግና ንሱ ኣይኰነን። እምበኣር፡ ንኣምላኽ ብዅሉ እቲ ንደቂ ሰብ ዜጋጥሞም ዘሎ ጸገማት ተሓታቲ ምግባር ቅኑዕ ኣይኰነን።
9 ኣምላኽ ንደቂ ሰብ ሕማቕ መገዲ ኺስዕቡ ዝፈቐደሉ ብቑዕ ምኽንያታት ኣለዎ። ጥበበኛን ሓያልን ፈጣሪና ኸም ምዃኑ መጠን፡ ምኽንያታቱ ንዓና ኺገልጸልና ግዴታ ዘይብሉ እኳ እንተ ዀነ፡ ብፍቕሪ ተደሪኹ ግና ገሊጹልና ኣሎ። ብዛዕባ እዚ ምኽንያታት እዚ ኣብ ምዕራፍ 11 ብዝያዳ ኽትምሃር ኢኻ። እንተዀነ ግና፡ ኣምላኽ በቲ ዜጋጥመና ዘሎ ጸገማት ተሓታቲ ዘይምዃኑ ተኣማመን። ብኣንጻሩ እኳ ደኣስ፡ ፍታሕ ንምርካብ ዜኽእል ተስፋ ንሱ ጥራይ እዩ ዚህበና!—ኢሳይያስ 33:2።
10. ኣምላኽ ንዅሉ እቲ እከይ ዜምጽኦ ሳዕቤናት ከም ዜዐርዮ ርግጸኛታት ክንከውን እንኽእል ስለምንታይ ኢና፧
10 ኣብ ርእሲ እዚ፡ ኣምላኽ ቅዱስ እዩ። (ኢሳይያስ 6:3) እዚ ኸኣ ንጹህን ጽሩይን ምዃኑ እዩ ዜመልክት። ኣብኡ ኽፍኣት ዚብሃል የልቦን። ስለዚ፡ ምሉእ ብምሉእ ክንኣምኖ ንኽእል ኢና። ሰባት ግና ሓድሓደ ግዜ ብልሽዋት ስለ ዚዀኑ ኽንኣምኖም ኣይንኽእልን ኢና። እቲ ኻብ ኵሉ ንላዕሊ ቕኑዕ ዚብሃል ሰብኣዊ ብዓል ስልጣን እውን እንተ ዀነ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ነቲ ሰባት ዚገብርዎ ኽፍኣት ኬዐርዮ ዓቕሚ የብሉን። ኣምላኽ ግና ኵሉ ዚኽእል ሓይሊ ኣለዎ። ንዅሉ እቲ እከይ ኣብ ደቂ ሰብ ዜምጽኦ ሳዕቤናት ኬዐርዮ ይኽእል እዩ፣ ብርግጽ እውን ኬዐርዮ እዩ። ኣምላኽ ስጕምቲ ምስ ወሰደ፡ እከይ ንሓዋሩ ኣይኪህሉን እዩ!—መዝሙር 37:9-11 ኣንብብ።
ኣምላኽ ብዛዕባ እቲ ዜጋጥመና ዘይፍትሓዊ ነገራት ከመይ ይስምዖ፧
11. (ሀ) ኣምላኽ ብዛዕባ ዘይፍትሓዊ ነገራት ከመይ ይስምዖ፧ (ለ) ኣምላኽ ብዛዕባ እቲ ንዓኻ ዜጋጥመካ መከራ ኸመይ ይስምዖ፧
11 እዚ ኽሳዕ ዚኸውን ግና፡ ኣምላኽ ብዛዕባ እቲ ኣብ ዓለም ዚኸውን ዘሎን ብዛዕባ ህይወትካን ከመይ ይስምዖ፧ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣምላኽ “ፍትሒ ይፈቱ” ይብለና። (መዝሙር 37:28) ስለዚ፡ ብዛዕባ ቕኑዕን ጌጋን ዝዀነ ነገራት ኣጸቢቑ ይግደስ እዩ። ኵሉ ዘይፍትሓዊ ነገራት ይጸልእ እዩ። ብግዜ ጥንቲ፡ ዓለም ብኽፍኣት መሊኣ ምስ ረኣየ፡ ልቡ ኸም ‘ዝጐሃየ’ መጽሓፍ ቅዱስ ይነግረና። (ዘፍጥረት 6:5, 6) ኣምላኽ ኣይተለወጠን። (ሚልክያስ 3:6) ሕጂ እውን እንተ ዀነ፡ በቲ ኣብ መላእ ዓለም ዘሎ ኽፍኣት ይጕሂ እዩ። ሰባት መከራ ኺወርዶም ኪርኢ ድማ ኣይደልን እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ንሱ ይሓልየልኩም እዩ” ይብል።—1 ጴጥሮስ 5:7 ኣንብብ።
12, 13. (ሀ) ከም ፍቕሪ ዝኣመሰለ ጽቡቕ ባህርያት ኪህልወና ዝኸኣለ ስለምንታይ እዩ፧ ፍቕሪ ነቲ ብዛዕባ ዓለም ዘሎና ኣረኣእያ ብኸመይ ይጸልዎ፧ (ለ) ኣምላኽ ብዛዕባ ኣብ ዓለም ዘሎ ጸገማት ስጕምቲ ኸም ዚወስድ ርግጸኛ ኽትከውን እትኽእል ስለምንታይ ኢኻ፧
12 ኣምላኽ፡ መከራ ኸም ዚጸልእ ብኸመይ ርግጸኛታት ክንከውን ንኽእል፧ ካልእ መርትዖ ቐጺሉ ተጠቒሱ ኣሎ። መጽሓፍ ቅዱስ፡ ሰብ ብመልክዕ ኣምላኽ ከም እተፈጥረ እዩ ዚገልጽ። (ዘፍጥረት 1:26) እምበኣር፡ ጽቡቕ ባህርያት ኪህልወና ዝኸኣለ፡ ኣምላኽ ጽቡቕ ባህርያት ስለ ዘለዎ እዩ። ንኣብነት፡ ንጹሃት ሰባት መከራ ኺወርዶም ምርኣይ ይርብሸካዶ፧ ብዛዕባ ኸምዚ ዝኣመሰለ ዘይፍትሓዊ ነገር ትግደስ እንተ ደኣ ዄንካ፡ ኣምላኽ ካብኡ ንላዕሊ ኸም ዚስምዖ ተኣማመን።
13 ሓደ ኻብቲ ደቂ ሰብ ዘለዎም ብሉጽ ነገራት፡ ናይ ምፍቃር ክእለት እዩ። እዚ እውን ካብ ኣምላኽ እነንጸባርቖ ባህርይ እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ኣምላኽ ፍቕሪ እዩ” ኢሉ ይምህረና። (1 ዮሃንስ 4:8) ኣምላኽ ስለ ዜፍቅር ኢና ንሕና እውን እነፍቅር። ኣብ ዓለም ዘሎ መከራን ዘይፍትሓዊ ተግባራትን መወዳእታ ኽትገብረሉ ሓይሊ እንተ ዚህልወካ ነይሩ፡ ብፍቕሪ ተደሪኽካ ስጕምቲ ኣይምወሰድካንዶ፧ እወ፡ ከምኡ ምገበርካ። እምበኣር፡ ኣምላኽ ንመከራን ንዘይፍትሓውነትን መወዳእታ ኸም ዚገብረሉ ርግጸኛ ኽትከውን ትኽእል ኢኻ። እቲ ኣብ መቕድም እዛ መጽሓፍ እዚኣ እተጠቕሰ ተስፋታት፡ ሕልሚ ወይ ትምኒት ጥራይ ኣይኰነን። ኣምላኽ ዘተስፈዎ ተስፋ ብርግጽ ኪፍጸም እዩ! ኣብዚ ተስፋታት እዚ እምነት ምእንቲ ኸተሕድር፡ ብዛዕባ እቲ ነዚ ተስፋታት እዚ ዘተስፈወ ኣምላኽ ዝያዳ ኽትፈልጥ ኣሎካ።
ኣምላኽ፡ መን ምዃኑ ኽትፈልጦ ይደልየካ እዩ
14. ስም ኣምላኽ መን እዩ፧ ስለምንታይ ኢናኸ ኽንጥቀመሉ ዘሎና፧
14 ሓደ ሰብ ኪፈልጠካ እንተ ደሊኻዮ፡ እንታይ ኢኻ እትገብር፧ ስምካ ደይኰንካን እትነግሮ፧ ኣምላኽከ ስም ኣለዎዶ፧ ሓያሎ ሃይማኖታት ስሙ “ኣምላኽ” ወይ “ጐይታ” ኸም ዝዀነ እየን ዚምልሳ። እዚ ግና ብሕታዊ ስም ኣይኰነን። የግዳስ፡ ልክዕ ከም “ንጉስ” ወይ “ፕረዚደንት” መዓርግ እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣምላኽ ብዙሕ መዓርጋት ከም ዘለዎ ይምህር። “ኣምላኽ” ኰነ “ጐይታ” እውን ምስኡ እዩ ዚጽብጸብ። ይኹን እምበር፡ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣምላኽ፡ “የሆዋ” ዚብል ብሕታዊ ስም ከም ዘለዎ እውን ይምህረና እዩ። መዝሙር 83:18፡ “ንስኻ፡ የሆዋ ዝስምካ፡ በይንኻ ኣብ ልዕሊ ዅላ ምድሪ ልዑል ምዃንካ ይፍለጡ” ትብል። ኣብቲ እትጥቀመሉ ትርጉም መጽሓፍ ቅዱስ እዚ ስም እዚ ዘይርከብ እንተ ደኣ ዀይኑ፡ ከምዚ ዝዀነሉ ምኽንያት ንምፍላጥ፡ ኣብታ “ኣጠቓቕማን ትርጉምን መለኮታዊ ስም” ዘርእስታ መመላእታ ጽሑፍ ተወከስ። ከም ሓቂ ግና፡ ስም ኣምላኽ ኣብ ጥንታዊ ኢደ ጽሑፋት መጽሓፍ ቅዱስ ኣሽሓት ግዜ ተጠቒሱ ኣሎ። ስለዚ፡ የሆዋ ስሙ ኽትፈልጦን ክትጥቀመሉን ይደልየካ እዩ። ብኻልእ ኣዘራርባ፡ ብመጽሓፍ ቅዱስ ኣቢሉ ይፋለጠካ እዩ ዘሎ።
15. እቲ የሆዋ ዚብል ስም እንታይ ማለት እዩ፧
15 ኣምላኽ ባዕሉ እዩ ነዚ ሰፊሕ ትርጉም ዘለዎ ስም ንርእሱ መሪጽዎ። እቲ የሆዋ ዚብል ስሙ፡ ዝዀነ ይኹን ዘተስፈዎ ተስፋ ዀነ ዝዓለሞ ዕላማ ኺፍጽም ከም ዚኽእል የመልክት። * ስም ኣምላኽ ኣዝዩ ፍሉይ እዩ። ንሱ ጥራይ እዩ በዚ ዚጽዋዕ። የሆዋ ብብዙሕ መገድታት ፍሉይ እዩ። እዚ ዝዀነ ብኸመይ እዩ፧
16, 17. ካብቲ (ሀ) “ኵሉ ዚኽእል፡” (ለ) “ንጉስ ዘለኣለም፡” (ሐ) “ፈጣሪ፡” ዚብል መዓርግ ብዛዕባ የሆዋ እንታይ ክንምሃር ንኽእል፧
16 መዝሙር 83:18 ብዛዕባ የሆዋ፡ “በይንኻ . . . ልዑል ምዃንካ” ኸም እትብል ርኢና ኢና። ብተመሳሳሊ፡ የሆዋ በይኑ ጥራይ እዩ “ዅሉ ዚኽእል” ተባሂሉ ዘሎ። ራእይ 15:3፡ “ኣታ ዅሉ እትኽእል የሆዋ ኣምላኽ፡ ግብርኻ ዓብይን ግሩምን እዩ። ኣታ ንጉስ ዘለኣለም፡ መገድታትካ ቕኑዕን ሓቅን እዩ” ትብል። እቲ “ዅሉ ዚኽእል” ዚብል መዓርግ፡ የሆዋ ኻብ ኵሉ ዚበልጽ ሓይሊ ኸም ዘለዎ ይምህረና። ሓይሉ መወዳድርቲ የብሉን፣ ኰታስ ካብ ኵሉ ዝለዓለ እዩ። እቲ “ንጉስ ዘለኣለም” ዚብል መዓርጉ፡ የሆዋ ብኻልእ መገዲ እውን ፍሉይ ምዃኑ እዩ ዜዘኻኽረና። ንሱ ጥራይ እዩ ኻብ ዘለኣለም ዝነበረ። መዝሙር 90:2፡ “ካብ ዘለኣለም ንዘለኣለም ንስኻ ኣምላኽ ኢኻ” ትብል። እዚ ሓሳብ እዚ ኣኽብሮት ኪሓድረና ደይኰነን ዚድርኽ፧
17 የሆዋ በይኑ ፈጣሪ ብምዃኑ እውን ፍሉይ እዩ። ራእይ 4:11፡ “ኦ የሆዋ ኣምላኽና፡ ንዅሉ ንስኻ ፈጢርካዮ፡ ስለ ፍቓድካ እውን ኰይኑን ተፈጢሩን እዩ እሞ፡ ንስኻ ግርማን ክብርን ሓይልን ንምውሳድ ብቑዕ ኢኻ” ትብል። ካብቶም ኣብ ሰማይ ዘለዉ ዘይረኣዩ መንፈሳውያን ፍጡራት ኣትሒዝካ ኽሳዕ እቲ ለይቲ ኣብ ሰማይ ጫሕ ኢሉ ዚርአ ኸዋኽብቲ ዀነ ኽሳዕ እቲ ኣብ ኣእዋም ዚፈሪ ፍረ ዀነ ኽሳዕ እቲ ኣብ ውቅያኖሳትን ወሓይዝን ዚሕምብስ ዓሳ፡ ኰታስ ኵሉ ነገራት ብየሆዋ እዩ ተፈጢሩ!
ንየሆዋ ኽትቀርቦ ትኽእልዶ፧
18. ገሊኦም ሰባት ንኣምላኽ ከቶ ኪቐርብዎ ኸም ዘይክእሉ ዀይኑ ዚስምዖም ስለምንታይ እዩ፧ መጽሓፍ ቅዱስ ግና እንታይ እዩ ዚምህር፧
18 ገሊኦም ሰባት ብዛዕባ እቲ ዜደንቕ ባህርያት የሆዋ ኼንብቡ ኸለዉ፡ እተወሰነ ፍርሂ ይስምዖም እዩ። ኣምላኽ ካባታቶም ኣዝዩ ልዑል ብምዃኑ፡ ከቶ ኪቐርብዎ ኸም ዘይክእሉ ወይ ንኸምዚ ዝኣመሰለ ልዑል ኣምላኽ ዜገድሱ ኸም ዘይኰኑ ይስምዖም። እዚ ኣረኣእያ እዚ ቕኑዕ ድዩ፧ መጽሓፍ ቅዱስ ዚምህሮ ትምህርቲ፡ ኣንጻር እዚ እዩ። የሆዋ “ኻብ ነፍሲ ወከፍና ዘይረሓቐ” ምዃኑ ድማ ይገልጸልና። (ግብሪ ሃዋርያት 17:27) አረ “ንኣምላኽ ቅረብዎ፡ ንሱ እውን ኪቐርበኩም እዩ” ብምባል እውን ከይተረፈ ይምሕጸነና እዩ።—ያእቆብ 4:8።
19. (ሀ) ንኣምላኽ ክንቀርቦ እንጅምር ብኸመይ ኢና፧ እንታይ ረብሓኸ ኢና እንረክብ፧ (ለ) ኣየናይ ባህርያት ኣምላኽ እዩ ብዝያዳ ዚስሕበካ፧
19 ንኣምላኽ ብኸመይ ክትቀርቦ ትኽእል፧ ብቐዳምነት፡ ነዚ ብዛዕባ ኣምላኽ ንምፍላጥ ጀሚርካዮ ዘለኻ ትምህርቲ ኣይተቋርጾ። የሱስ፡ “በይንኻ ናይ ሓቂ ኣምላኽ ንዝዀንካ ንዓኻን ነቲ ዝለኣኽካዮ የሱስ ክርስቶስን ምፍላጦም፡ ናይ ዘለኣለም ህይወት እዚኣ እያ” በለ። (ዮሃንስ 17:3) እወ፡ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ብዛዕባ የሆዋን የሱስን ምፍላጥ ናብ “ናይ ዘለኣለም ህይወት” ከም ዚመርሕ እዩ ዚምህር። ኣቐዲምና ኸም ዝረኣናዮ “ኣምላኽ ፍቕሪ እዩ።” (1 ዮሃንስ 4:16) ኣብ ርእሲ እዚ፡ የሆዋ ሓያሎ ኻልእ ብሉጽን ዚስሕብን ባህርያት ኣለዎ። ንኣብነት፡ የሆዋ “መሓርን ርሕሩሕን ኣምላኽ፡ ንቝጥዓ ደንጓዪ፡ ብዓል ብዙሕ ብተኣማንነት ዚርአ ፍቕርን ሓቅን” ምዃኑ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ተገሊጹልና ኣሎ። (ዘጸኣት 34:6) “ሕያዋይን ንይቕሬታ ድልውን” እዩ። (መዝሙር 86:5) ኣምላኽ ዕጉስ እዩ። (2 ጴጥሮስ 3:9) ኣብ ርእሲ እዚ፡ እሙን እዩ። (ራእይ 15:4) መጽሓፍ ቅዱስ ብዝያዳ ኸተንብብ ከለኻ፡ የሆዋ እዚ ኣብዚ እተጠቕሰን ካልእ ብዙሕ ዚስሕብ ባህርያትን ከም ዘለዎ ኽትርኢ ኢኻ።
20-22. (ሀ) ንኣምላኽ ክንርእዮ ዘይምኽኣልና፡ ናብኡ ኸይንቐርብ ይዓግተና ድዩ፧ ግለጽ። (ለ) ገለ ሰባት ካብ ሓልዮት ተደሪኾም እንታይ ክትገብር ኪደፋፍኡኻ ይኽእሉ፧ ንስኻ ግና እንታይ ኢኻ ኽትገብር ዘሎካ፧
20 ልክዕ እዩ፡ ኣምላኽ ብዓይኒ ዘይርአ መንፈስ ስለ ዝዀነ፡ ክትርእዮ ኣይትኽእልን ኢኻ። (ዮሃንስ 1:18፣ 4:24፣ 1 ጢሞቴዎስ 1:17) እንተዀነ ግና፡ በቲ ኻብ መጽሓፍ ቅዱስ እትረኽቦ ትምህርቲ፡ ብብሕቲ ኽትፈልጦ ትኽእል ኢኻ። ከምቲ ሓደ ኻብቶም ጸሓፍቲ መጽሓፍ መዝሙር ዝበሎ፡ “የሆዋ ኽሳዕ ክንደይ ደስ ዜብል ምዃኑ” ኽትጥምት ትኽእል ኢኻ። (መዝሙር 27:4፣ ሮሜ 1:20) ብዛዕባ የሆዋ ዝያዳ ብዝፈለጥካ መጠን፡ ብዝያዳ እዩ ጋህዲ ዚዀነልካ፡ ከተፍቅሮን ክትቀርቦን ድማ ዝያዳ ምኽንያት ይህልወካ።
21 መጽሓፍ ቅዱስ ንየሆዋ ኸም ኣቦና ጌርና ኽንርእዮ ዚምህረና ስለምንታይ ምዃኑ በብቝሩብ ክትርዳእ ኢኻ። (ማቴዎስ 6:9) ወሃብ ህይወትና ጥራይ ዘይኰነስ፡ ከምቲ ዝዀነ ይኹን ፈቃር ኣቦ ንደቁ ዚምነየሎም ብሉጽ ህይወት ኪህልወና እዩ ዚደሊ። (መዝሙር 36:9) ብዘይካዚ፡ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ሰባት ፈተውቲ የሆዋ ኪዀኑ ኸም ዚኽእሉ ይምህር እዩ። (ያእቆብ 2:23) ሕስብ እሞ ኣብሎ፡ ፈታዊ እቲ ዅሉ ነገራት ዝፈጠረ ኣምላኽ ክትከውን ትኽእል ኢኻ!
22 መጽሓፍ ቅዱስ ክትምሃር ምስ ጀመርካ፡ ሰባት ካብ ሓልዮት ተላዒሎም ነዚ መጽናዕቲ ኽትገድፎ ይደፋፍኡኻ ይዀኑ። እምነትካ ኸይትቕይር የተሓሳስቦም ይኸውን። እንተዀነ ግና፡ ዋላ ሓደ ሰብ ካብቲ ኽትምስርቶ እትኽእል ብሉጽ ዕርክነት ኬጐናድበካ ኣይተፍቅድ።
23, 24. (ሀ) ብዛዕባ እቲ እትምሃሮ ዘለኻ ትምህርቲ ሕቶታት ምሕታት ከተቋርጽ ዘይብልካ ስለምንታይ ኢኻ፧ (ለ) እዛ እትቕጽል ምዕራፍ ብዛዕባ እንታይ እያ እትገልጽ፧
23 ልክዕ እዩ፡ ፈለማ ዘይትርድኦ ነገራት ኪህሉ ይኽእል እዩ። ሓገዝ ክትሓትት ትሕትና ዜድልየካ እኳ እንተ ዀነ፡ ብሰንኪ ሕፍረት ግና ካብ ምሕታት ኣይትስነፍ። የሱስ፡ ከም ቈልዓ ትሑት ምዃን ጽቡቕ ምዃኑ ተዛረበ። (ማቴዎስ 18:2-4) ከም እንፈልጦ ኸኣ ቈልዑ ብዙሕ ሕቶታት ይሓትቱ እዮም። ኣምላኽ ድማ መልሲ ኽትረክብ ይደልየካ እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ፡ ብዛዕባ ኣምላኽ ኪፈልጡ ህንጡያት ንዝነበሩ ገለ ሰባት ይንእዶም እዩ። ሓቂ ይምሃሩ ኸም ዘለዉ ንምርግጋጽ ንቕዱሳት ጽሑፋት ተጠንቂቖም ይምርምሩ ነበሩ።—ግብሪ ሃዋርያት 17:11 ኣንብብ።
24 ሓደ ኻብቲ ብዛዕባ የሆዋ እንምሃረሉ ዝበለጸ መገዲ፡ ንመጽሓፍ ቅዱስ ምምርማር እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ ካብ ካልእ መጻሕፍቲ እተፈልየ እዩ። ብኸመይ፧ እዛ እትቕጽል ምዕራፍ ነዚ ኽትገልጾ እያ።
^ ሕ.ጽ. 15 ኣብታ “ኣጠቓቕማን ትርጉምን መለኮታዊ ስም” ዘርእስታ መመላእታ ጽሑፍ ብዛዕባ ትርጉምን ኣደማምጻን ስም ኣምላኽ ተወሳኺ ሓበሬታ ኣሎ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ኣምላኽ ስም ኣለዎዶ፧
ኣምላኽ ብዙሕ መዓርጋት ኣለዎ፣ ንኣብነት፡ ኵሉ ዚኽእል፡ ፈጣሪ፡ ጐይታ ይብሃል እዩ። ብሕታዊ ስም ኣምላኽ ግና ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ልዕሊ 7,000 ሳዕ ተጠቒሱ ይርከብ።
መጽሓፍ ቅዱስ ከተጽንዕ ዘሎካ ስለምንታይ ኢኻ፧
መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣብ መላእ ዓለም ንዚነብሩ ብሚልዮናት ዚቝጸሩ ሰባት፡ ንኣገዳሲ ሕቶታት ህይወት መልሲ ኺረኽቡሉ ይሕግዞም ኣሎ። ንስኻኸ ሓደ ኻባታቶም ክትከውን ትደሊዶ፧


text:
ክልል ትግራይ ብእንስሳት ሰፊሕ ሃፍቲ ዘለዋ ኮይና ካብዚ ዘርፊ ክርከብ ዝግበኦ ረብሓ ኣግባቡ ኣብ ምጥቃም ግን ውሱንነት ይረኣየላ እዩ፡፡ ብዝተኻየደ ግምት ሃፍቲ እንስሳት መሰረት 4,065,082 ከፍቲ፣ 1,381.622 ኣባጊዕ፣ 3,191,184 ኣጣል፣ 5,003,127 ደርሆታት…ወዘተ ኣብ ክልልና ይርከብ፡፡ ኣብ ሃፍቲ እንስሳት ልምዓት ብክልል ብርኪ ክርከበሉ ዝግባእ መጠን ጥቕሚ ንምርካብ ዝተፈላለዩ ስራሕቲ እናተሰርሑ ይርከቡ፡፡ ብዋናነት ኣብ ጭጋረት እንስሳት ምምሕያሽ፣
ናይ እንስሳት ምግቢ ምምሕያሽን ጥዕና ክንክን እንስሳትን ብሰፊሑ ይስራህ ይርከብ፡፡ ብተመሳሳሊ ኣብ ካብ ዘመናዊ ንህቢ ልምዓት ብምጥንኻር ናይ ስራሕ ዕድል መፍጠሪን ተወሳኺ ሃፍቲ መፍጠሪ ኮይኑ የገልግል ይርከብ፡፡ ብተወሳኺ ናይ ዓሳ ምህርቲ ከም ሓደ ፍልፍል እቶት ተወሲዱ በዚ እውን ተጠቓሚነት ሕ/ሰብ ንምዕባይ ይስራሕ ኣሎ፡፡ ኣብ ክልልና ዝላዓለ ቁጠባዊ ረብሓ ዘለዎም ኣብ ዕዳጋ ዓለም ዝላዓለ ተጠላብነት ዘለዎም ዓሌታት እንስሳ ማለተ እውን በጋይት፣ ዓራዶ፣ ኣበርገለ፣ ራያ(ሃርሞ)፣ መደነስ፣ ኢሌ፣ ዊዳር፣ ዝተዳቐሉ ወዘተ ይርከቡ፡፡ ስለዚ ካብ ዘርፊ ዝርከብ ረብሓ ብዝበለፀ ፀንቒቕካ ንምጥቓም ናይ ኣግሮ ፕሮሰሲን ኢንዱስትሪታት ክስፋሕፍሑ ምችዊ ኩነታት ኢንቨስትመንት ብምድላው ዕድል ተፈጢሩ ኣሎ፡፡


text:
መንፈሳዊ ዕቤት ክትገብር ከም ዚግብኣካ ተስተውዕልዶ፧
“ንህዝቢ ኣብ ምንባብን ኣብ ምምዓድን ኣብ ምምሃርን ትጋህ።” —1 ጢሞ. 4:13።
መዝሙር፦ 45, 42
1, 2. (ሀ) ኣብዚ ግዜ መወዳእታ እዚ፡ ኢሳይያስ 60:22 እትፍጸም ዘላ ብኸመይ እያ፧ (ለ) ኣብ ምድራዊ ኽፋል ውድብ የሆዋ እንታይ እዩ ዜድሊ ዘሎ፧
“እቲ ሒደትሲ ሽሕ፡ እቲ ንእሽቶ ኸኣ ብርቱዕ ህዝቢ ኪኸውን እዩ።” (ኢሳ. 60:22) እዘን ብትንቢት እተነግራ ቓላት እዚአን፡ ኣብዘን ዳሕሮት መዓልትታት ይፍጸማ ኣለዋ። ከመይሲ፡ ኣብ ዓመት ኣገልግሎት 2015፡ 8,220,105 ኣስፋሕቲ መንግስቲ ኣምላኽ ኣብ መላእ ዓለም ኣገልጊሎም እዮም። እቲ ሰማያዊ ኣቦና፡ “ኣነ የሆዋ ነዚ ብግዜኡ ኸፍጥኖ እየ” ኢሉ እተዛረቦ ኣብ ናይ መወዳእታ ኽፋል እታ ጥቕሲ ዚርከብ ሓሳባት ንዅላትና ክርስትያናት ብብሕትና ይትንክፈና እዩ። ከምቲ ብናህሪ ኣብ እትጐዓዝ ማኪና እተሰቕለ ሰብ ፍጥነታ ዚስምዖ፡ ንሕና እውን እቲ ደቀ መዛሙርቲ ኣብ ናይ ምግባር ዕዮ እናወሰኸ ዚኸይድ ዘሎ ናህሪ ይስምዓና እዩ። ነዚ ፍጥነት እዚ ብብሕትና እንታይ ምላሽ ንህበሉ ኣለና፧ ከም ቀናኣት ኣስፋሕቲ መንግስቲ ኣምላኽ መጠን ዝከኣለና ዘበለ ንገብርዶ ኣለና፧ ሓያሎ ኣሕዋትን ኣሓትን ስሩዓት ወይ ሓገዝቲ ፈለምቲ ይዀኑ ኣለዉ። ዝያዳ ዓየይቲ ኣብ ዜድልይሉ ቦታ ኼገልግሉ ወይ ኣብ ካልእ ቲኦክራስያዊ ንጥፈታት ኪካፈሉ ንዝቐረበሎም ጻውዒት ጽቡቕ ምላሽ ዚህቡ ሓያሎ ኣሕዋት ምርኣይናስ ዜሐጉስዶ ኸይኰነ፧
2 ይኹን እምበር፡ ሕጂ እውን እንተ ዀነ፡ ዝያዳ ዓየይቲ የድልዩ ኣለዉ። ዓመት ዓመት፡ 2,000 ጉባኤታት ይምስረታ ኣለዋ። ኣብ ኵለን እዘን ሓደስቲ ጉባኤታት ዜገልግሉ ሓሓሙሽተ ሽማግለታት የድልዩ እንተ ኢልና ድማ፡ በብዓመቱ 10,000 ኣገልገልቲ ጉባኤ፡ ሓለውቲ ኪዀኑ ኣለዎም ማለት እዩ። ብኣሽሓት ዚቝጸሩ ኣሕዋት ከኣ ኣገልገልቲ ጉባኤ ኪዀኑ ዜኽእሎም ብቕዓት ኬጥርዩ ኣለዎም ማለት እዩ። ብዘይካዚ፡ ኵላትና ኣሕዋትን ኣሓትን፡ ‘ብዙሕ ዕዮ ጐይታ ኸም ዘሎና’ ዜጠራጥር ኣይኰነን።—1 ቈረ. 15:58።
መንፈሳዊ ዕቤት ምግባር ኪብሃል ከሎ እንታይ ማለት እዩ፧
3, 4. መንፈሳዊ ዕቤት ምግባር ኪብሃል ከሎ ንዓኻ እንታይ ትርጉም ኣለዎ፧
3 ቀዳማይ ጢሞቴዎስ 3:1 ኣንብብ። እታ “ምምጥጣር” ዝትርጉማ ናይ ግሪኽኛ ግሲ፡ ምናልባት እውን ክንዮ እቲ ኽትበጽሖ እትኽእል ንዘሎ ነገር ንምሓዝ ኣእዳውካ ምዝርጋሕ ተመልክት። ሃዋርያ ጳውሎስ ከኣ ነዛ ቓል እዚኣ ብምጥቃም፡ መንፈሳዊ ዕቤት ጻዕሪ ኸም ዚሓትት ኣጕልሐ። ሓደ ሓው ኣብ ጉባኤኡ ብኸመይ ኪሕግዝ ከም ዚኽእል ኪሓስብ ከሎ እሞ ኣብ ኣእምሮኻ ስኣሎ። ገና ኣገልጋሊ ጉባኤ እኳ እንተ ዘይኰነ፡ መንፈሳዊ ባህርያት ኬማዕብል ከም ዘለዎ ይግንዘብ እዩ። ፈለማ፡ ኣገልጋሊ ጉባኤ ኪኸውን ይጽዕር። ድሕሪ ግዜ፡ ሓላዊ ዀይኑ ኼገልገል ዜኽእሎ መንፈሳዊ ብቕዓታት ኬጥሪ እውን ይጽዕር። ኣብ ክልቲኡ መዳይ ድማ፡ ተወሳኺ ሓላፍነታት ጉባኤ ኺስከም ዜኽእሎ ብቕዓታት ኬጥሪ ብዙሕ ጻዕሪ ይገብር እዩ።
4 ብተመሳሳሊ፡ ፈለምቲ፡ ቤት-ኤላውያን፡ ወይ ወለንተኛታት ህንጸት ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ ኪዀኑ ዚደልዩ ኣሕዋትን ኣሓትን ነዚ ሸቶታት እዚ ኪወቕዑ ኺመጣጠሩ ኣለዎም። ቃል ኣምላኽ ንዅላትና ኣብ ናይ ሓቂ ኣምልኾ ዕቤት ክንገብር ብኸመይ ከም ዚሕግዘና እስከ ንርአ።
ዝያዳ መንፈሳዊ ዕቤት ክትገብር ጽዓር
5. መንእሰያት ነቲ ዘለዎም ብርታዐ ኣብ ኣገልግሎት መንግስቲ ኣምላኽ ኪጥቀምሉ ዚኽእሉ ብኸመይ እዮም፧
5 መንእሰያት ኣብ ኣገልግሎት የሆዋ ብዙሕ ኺዓምሙ ዜኽእሎም ብርታዐ ኣለዎም። (ምሳሌ 20:29 ኣንብብ።) ገሊኦም ኣብ ቤት-ኤል ዜገልግሉ መንእሰያት ኣሕዋት፡ መጽሓፍ ቅዱስን ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተመስረተ ጽሑፋትን ኣብ ምሕታምን ምጥራዝን እዮም ዚዓይዩ። ሓያሎ መንእሰያት ኣሕዋትን ኣሓትን ከኣ፡ ኣዳራሻት መንግስቲ ኣምላኽ ኣብ ምህናጽን ኣብ ምክንኻንን ይሕግዙ እዮም። ባህርያዊ ሓደጋታት ኬጋጥም ከሎ፡ መንእሰያት ተመክሮ ምስ ዘለዎም ናይ የሆዋ መሰኻኽር ሓቢሮም ረድኤት ንምሃብ ጻዕርታት ይገብሩ እዮም። ብዙሓት መንእሰያት ፈለምቲ ድማ፡ ንደቀባትን ቋንቋ ወጻኢ ንዚዛረቡ ማሕበረሰብን ብስራት የበስሩ ኣለዉ።
6-8. (ሀ) ሓደ መንእሰይ ብዛዕባ ኣገልግሎት ኣምላኽ ዝነበሮ ኣረኣእያ ዝለወጠ ብኸመይ እዩ፧ እንታይ ውጽኢትከ ረኺቡ፧ (ለ) ከመይ ጌርና ኢና ‘የሆዋ ሕያዋይ ምዃኑ እንጥዕምን እንርእን’፧
6 ንኣምላኽ ብምሉእ ልብኻ ምግልጋል ኣገዳሲ ምዃኑ ኸም እትግንዘብ ርዱእ እዩ። ግናኸ፡ ከምቲ ኣሮን ዚብሃል ሓው እተሰምዖ እንተ ተሰሚዑካ እንታይ ኢኻ ኽትገብር ዘሎካ፧ ኣሮን ኣብ ክርስትያን ስድራ ቤት እኳ እንተ ዓበየ፡ “ኣኼባታትን ኣገልግሎት ወፍርን ዜሰልኪ ዀይኑኒ ነይሩ” በለ። ንኣምላኽ ብሓጐስ ኬገልግሎ ይደሊ እኳ እንተ ነበረ፡ ስለምንታይ ሕጉስ ከም ዘይኰነ ግና ኪርድኦ ኣይከኣለን። እሞኸ እንታይ ገይሩ፧
7 ኣሮን መጽሓፍ ቅዱስ ብምንባብን ንኣኼባታት ብምድላውን ኣብኡ ሓሳብ ብምሃብን መንፈሳዊ ልማዳት ኣጥረየ። ብፍላይ ከኣ ኣዘውቲሩ ኺጽሊ ጀመረ። ንየሆዋ ዘለዎ ፍቕሪ እናዓበየ ብዝኸደ መጠን፡ ጽቡቕ መንፈሳዊ ዕቤት ኪገብር ጀመረ። ካብ ሽዑ ኣትሒዙ ድማ፡ ፈላሚ ዀይኑ ኣገልጊሉን ዕንወት ኣብ ዜጋጥመሉ እዋን ምስ ካልኦት ኰይኑ ዓይዩን ኣብ ወጻኢ ሃገር ከይዱ ሰቢኹን እዩ። ሕጂ ኸኣ ኣብ ቤት-ኤል የገልግል ኣሎ፣ ሽማግለ ድማ እዩ። ብዛዕባ እቲ ዝወሰዶ ስጕምትታት እንታይ ይስምዖ፧ “‘የሆዋ ሕያዋይ ምዃኑ ጥዒመን ርእየን’ እየ። ብዙሕ ስለ ዝባረኸኒ፡ ብዓል ዕዳኡ ኸም ዝዀንኩ እዩ ዚስምዓኒ፡ ኣብ ኣገልግሎቱ ዝያዳ ኺዓዪ ድማ ተደሪኸ እየ። ከምኡ ምግባረይ ከኣ፡ ዝያዳ በረኸት ክረክብ ኣኽኢሉኒ” በለ።
8 ሓደ ዘማሪ፡ “እቶም ንየሆዋ ዚደልይዎ ግና፡ ገለ ጽቡቕ እኳ ኣይጐድሎምን” ኢሉ ዘሚሩ እዩ። (መዝሙር 34:8-10 ኣንብብ።) እወ፡ የሆዋ ነቶም ብቕንኣት ዜገልግልዎ ፈጺሙ ኣየሕፍሮምን እዩ። ኵላትና ኣብ ኣገልግሎት የሆዋ ዚከኣለና ዘበለ ኽንገብር ከለና፡ ‘የሆዋ ሕያዋይ ምዃኑ ጥዒምናን ርኢናን’ ኢና። ብምሉእ ነፍስና ንኣምላኽ ከነገልግል ከለና ድማ፡ መዳርግቲ ዘይብሉ ሓጐስ ንረክብ ኢና።
ጽናዕ፡ ኣይትተሓለል
9, 10. ብትዕግስቲ ‘ኽትጽበ’ ዘሎካ ስለምንታይ ኢኻ፧
9 ሸቶኻ ንምውቃዕ ክትጽዕር ከለኻ፡ ብትዕግስቲ ‘ተጸበ።’ (ሚክ. 7:7) የሆዋ ንእሙናት ኣገልገልቱ ወትሩ ይድግፎም እኳ እንተ ዀነ፡ ፍሉይ መሰላት ክሳዕ ዚረኽቡ ወይ ከኣ ዚምሽእ ኵነታት ክሳዕ ዚርከብ ኪጽበዩ ይሓድጐም እዩ። ንኣብርሃም ወዲ ኸም ዚወልድ ምስ ኣተስፈዎ፡ ኣብርሃም እምነትን ትዕግስትን ኬርኢ የድልዮ ነይሩ። (እብ. 6:12-15) ይስሃቅ ክሳዕ ዚውለድ ንነዊሕ ዓመታት እኳ እንተ ተጸበየ፡ ኣይተሓለለን፡ የሆዋ እውን ኣየሕፈሮን።—ዘፍ. 15:3, 4፣ 21:5።
10 ምጽባይ ቀሊል ኣይኰነን። (ምሳ. 13:12) ብዛዕባ እቲ ዝጐሃናሉ ነገራት ነስቈርቍር እንተ ዄንና፡ ብቐሊሉ ተስፋ ኽንቈርጽ ንኽእል ኢና። የግዳስ፡ ንግዜና መንፈሳዊ ብቕዓታትና ንምምሕያሽ ምስ እንጥቀመሉ ጥበባዊ እዩ። ከምኡ ኽንገብረሉ እንኽእል ሰለስተ መገዲ እስከ ንርአ።
11. እንታይ ዓይነት መንፈሳዊ ባህርያት ኢና ኸነማዕብል እንኽእል፧ እዚ ባህርያት እዚ ኣገዳሲ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧
11 መንፈሳዊ ባህርያት ኣማዕብል። ቃል ኣምላኽ ብምንባብን ብዛዕባኡ ብምስትንታንን፡ ጥበብን ልቦናን ፍልጠትን ምስትውዓልን ምምዝዛንን ልብምናን ከነጥሪ ንኽእል ኢና። እቶም ኣብ ናይ ሓቂ ኣምልኾ መሪሕ ግደ ዘለዎም ድማ እዘን ባህርያት እዚአን የድልያኦም እየን። (ምሳ. 1:1-4፣ ቲቶ. 1:7-9) ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተመስረተ ጽሑፋት ከነንብብ ከለና፡ ኣምላኽ ብዛዕባ እተፈላለየ ነገራት ዘለዎ ኣረኣእያ ኸነስተውዕል ንኽእል ኢና። በብመዓልቱ ብዛዕባ መዘናግዒ፡ ኣከዳድና፡ ኣመለኻኽዓ፡ ኣተሓሕዛ ገንዘብ፡ ምስ ሰብ ተሳኒኻ ብዛዕባ ምንባር ውሳነ ኽንገብር የድልየና እዩ። ነቲ ኻብ መጽሓፍ ቅዱስ እተምሃርናዮ ኣብ ግብሪ ብምውዓል፡ ንየሆዋ ዜሐጕስ ውሳነታት ክንገብር ንኽእል ኢና።
12. ኣባላት ጉባኤ ኣብ ዕዮኦም እሙናት ኪዀኑ ዚኽእሉ ብኸመይ እዮም፧
12 ኣብ ዕዮኻ እሙን ኩን። ኣሕዋት ኰንና ኣሓት ብዘየገድስ፡ ንዚውሃበና ዝዀነ ይኹን ቲኦክራስያዊ ዕዮ ኽንፍጽም ዚከኣለና ዘበለ ኽንገብር ኣሎና። እቲ ሹም ዝነበረ ነህምያ፡ ንገለ ኻብ መንጎ ህዝቢ ኣምላኽ ሓላፍነት ኪህብ ነበሮ። እሞኸ ንመን እዩ ሸይሙ፧ ነቶም ንኣምላኽ ዚፈርሁን እሙናትን ዝነበሩ እዩ ሸይሙ። (ነህ. 7:2፣ 13:12, 13) ሎሚ እውን፡ “ኣመሓደርቲ እሙናት ኰይኖም ኪርከቡ ትጽቢት ይግበረሎም እዩ።” (1 ቈረ. 4:2) ሰናይ ግብሪ ድማ ኵሉ የስተብህለሉ እዩ።—1 ጢሞቴዎስ 5:25 ኣንብብ።
13. ካልኦት ምስ ዚገፍዑኻ፡ ኣብነት ዮሴፍ ክትስዕብ እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧
13 የሆዋ ኼጽርየካ ፍቐድ። ካልኦት ምስ ዚገፍዑኻ፡ እንታይ ክትገብር ትኽእል፧ ምናልባት ነቲ ነገር ብኡብኡ ንምቕናዕ ክትፍትን ትኽእል ኢኻ። ሓድሓደ ግዜ ግና፡ ንርእስኻ ኽትጣበቐላ ምስ እትጽዕር፡ ነቲ ነገር ዝያዳ የጋድዶ ይኸውን። ንዮሴፍ ኣሕዋቱ እኳ እንተ ገፍዕዎ፡ ቂም ኣይሓዘን። ድሕሪ ግዜ፡ ዮሴፍ ብሓሶት ተኸሲሱ ብዘፍትሓዊ መገዲ ተኣስረ። ይኹን እምበር፡ ኣብቲ ኣጸጋሚ ዅነታት የሆዋ ኺመርሖ ፈቐደ። እንታይ ውጽኢትከ እዩ ረኺቡ፧ መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ቃል የሆዋ ኣጽረዮ” ይብል። (መዝ. 105:19) እቲ ፈተናታት ምስ ኣብቅዐ፡ ዮሴፍ ፍሉይ መዝነት ኪቕበል ብቑዕ ኰይኑ እዩ። (ዘፍ. 41:37-44፣ 45:4-8) ከቢድ ጸገማት ኬጋጥመካ ኸሎ፡ ጥበብ ኪውሃበካ ጸሊ፡ ቃልካን ተግባርካን ልእመት ዘለዎ ይኹን፡ የሆዋ ኼበርትዓካ ለምን። የሆዋ ድማ ኪረድኣካ እዩ።—1 ጴጥሮስ 5:10 ኣንብብ።
ኣብ ኣገልግሎት ወፍሪ ዕቤት ግበር
14, 15. (ሀ) ንሜላ ስብከትና ‘ኸነተኵረሉ’ ዘሎና ስለምንታይ ኢና፧ (ለ) ኵነታት ምስ ዚለዋወጥ፡ ምትዕርራይ ክትገብር እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧ (ኣብ መእተዊ ዘላ ስእልን “እተፈልየ ሜላ ኽትጥቀም ፍቓደኛ ዲኻ፧” ዘርእስታ ሳጹንን ርአ።)
14 ጳውሎስ ንጢሞቴዎስ፡ “ንህዝቢ ኣብ ምንባብን ኣብ ምምዓድን ኣብ ምምሃርን ትጋህ። ኣብ ርእስኻን ኣብቲ እትምህሮ ትምህርትን ኣተኵር” ኢሉ መኸሮ። (1 ጢሞ. 4:13, 16) ኣብቲ ግዜ እቲ፡ ጢሞቴዎስ ምኩር ኣዋጂ መንግስቲ ኣምላኽ እዩ ነይሩ። ይኹን እምበር፡ ኣብ ኣገልግሎቱ ምእንቲ ኺሰልጦ፡ ኣብ ትምህርቱ ‘ኼተኵር’ ነበሮ። ኵሉ ሳዕ ሓደ ዓይነት ኣቀራርባ እንተ ዚጥቀም ነይሩ፡ ሰባት ኣይምሰምዕዎን። ስለዚ፡ ልቢ ሰባት ምእንቲ ኺትንክፍ፡ ንኣመሃህራኡ ኸከም እቲ ዜድልዮም ኪቐያይሮ ነበሮ። ንሕና እውን ኣወጅቲ መንግስቲ ኣምላኽ ከም ምዃንና መጠን ከምኡ ኽንገብር ኣሎና።
15 ኣብ በቤት እናኸድና ኽንሰብኽ ከለና፡ ብዙሕ ሳዕ ንሰባት ኣብ ቤቶም ኣይንረኽቦምን ኢና። ኣብ ገሊኡ ኸባቢታት ከኣ፡ ናብ ገሊኡ ኣፓርትማታትን እተሓጽረ ኣባይትን ክንኣቱ ኣይንኽእልን ኢና። ኣብ ከባቢኻ ከምኡ ዜጋጥመካ እንተ ዀይኑ፡ ብስራት ንምስባኽ ስለምንታይ ካልእ መገድታት ዘይትጥቀም፧
16. ብግህዶ ዚግበር ምስክርነት ውጽኢታዊ ኪኸውን ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧
16 ብግህዶ ዚግበር ምስክርነት፡ ብስራት ክንዝርግሓሉ እንኽእል ሓደ ብሉጽ ሜላ እዩ። ሓያሎ ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኣብዚ ዕዮ እዚ ብምክፋሎም ብዙሕ ውጽኢትን ዓስብን ረኺቦም እዮም። ግዜ መዲቦም ንሰባት ኣብ መደበራት ባቡርን ኣውቶብስን ዕዳጋታትን መናፈሻታትን ሰብ ኣብ ዝበዝሖ ኻልእ ቦታታትን ይምስክሩሎም እዮም። ሓደ ናይ የሆዋ ምስክር ምስ ካልእ ሰብ፡ ብዛዕባ ዝሰምዖ ዜና ብምዝራብ፡ ብዛዕባ ውሉዳት እቲ ዜዘራርቦ ሰብ ናእዳ ብምሃብ፡ ወይ ብዛዕባ ስራሑ ብምሕታት ዝርርብ ኪጅምር ይኽእል እዩ። እቲ ዕላል ምስ ቀጸለ ድማ፡ እቲ ኣስፋሒ ኻብ ቅዱሳት ጽሑፋት ጠቒሱ ኼዘራርቦ ይኽእል እዩ። እቲ ዜዘራርቦ ሰብ ዚህቦ ምላሽ ከኣ ዚበዝሕ ግዜ ናብ ተወሳኺ ምይይጥ መጽሓፍ ቅዱስ እዩ ዚመርሕ።
17, 18. (ሀ) ብግህዶ ኣብ ዚግበር ምስክርነት ንምክፋል ምትእምማን ከተጥሪ እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧ (ለ) እቲ ዳዊት ንየሆዋ ብምውዳስ ዘርኣዮ መንፈስ ኣብ ኣገልግሎት ዚጠቕመካ ስለምንታይ እዩ፧
17 እቲ ብግህዶ ዚግበር ምስክርነት ዚኸብደካ እንተ ዀይኑ፡ ተስፋ ኣይትቝረጽ። ኤዲ ዝስሙ ኣብ ከተማ ኒው ዮርክ ዚነብር ፈላሚ፡ ንሰባት ኣብ ቅድሚ ኻልኦት ምዝርራብ የፍርሆ ነበረ። ድሕሪ ግዜ ግና ምትእምማን ኣጥረየ። እንታይ እዩ ሓጊዝዎ፧ “ኣነን ብዓልቲ ቤተይን ኣምልኾ ስድራ ቤት ክንገብር ከለና፡ ሰባት ኪጻረሩናን ርእይቶኦም ኪገልጹልናን ከለዉ ብኸመይ ምላሽ ክንህብ ከም እንኽእል መርሚርና። ካልኦት ናይ የሆዋ መሰኻኽር ሓሳቦም ኪህቡና ድማ ሓቲትናዮም” በለ። ሕጂ ድማ፡ ኤዲ ብግህዶ ኣብ ዚግበር ምስክርነት ምክፋል ባህ እዩ ዚብሎ።
18 ብስራት ንምስባኽ ዚሕግዘካ ኽእለትን ምትእምማንን ምስ ረኸብካ፡ መንፈሳዊ ዕቤትካ እውን ኪርአ እዩ። (1 ጢሞቴዎስ 4:15 ኣንብብ።) ብዘይካዚ፡ ከም ዳዊት ነቲ ሰማያዊ ኣቦኻ፡ “ንየሆዋ ዅሉ ግዜ ኽውድሶ እየ፣ ውዳሰኡ ወትሩ ኣብ ከናፍረይ ኪኸውን እዩ። ብየሆዋ ኽምካሕ እየ፣ ዓቃላት ኪሰምዑን ኪሕጐሱን እዮም” ኢልካ ኸም እትውድሶ ዜጠራጥር ኣይኰነን። (መዝ. 34:1, 2) ሳላ ኣገልግሎትካ ድማ፡ ትሑታት ናብ ናይ ሓቂ ኣምልኾ ኺጽምበሩ ይኽእሉ እዮም።
መንፈሳዊ ዕቤት ብምግባር ንኣምላኽ ኣኽብሮ
19. እሙን ኣገልጋሊ የሆዋ፡ ቀያዲ ዅነታት ከለዎ እውን ሕጉስ ኪኸውን ዘለዎ ስለምንታይ እዩ፧
19 ዳዊት፡ “ኦ የሆዋ፡ ኵሉ ግብርታትካ ኼሞግሰካ እዩ፣ እሙናትካ ኸኣ ኪውድሱኻ እዮም። ክብሪ ንግስናኻ ኺነግሩ፡ ብዛዕባ ሓይልኻ እውን ኪዛረቡ እዮም፣ ግብርታት ሓይልኻን ክቡር ግርማ ንግስነትካን ድማ ንሰብ ኬፍልጡ እዮም” ኢሉ እውን ዘሚሩ እዩ። (መዝ. 145:10-12) እዘን ቃላት እዚአን፡ ንስምዒት ኵሎም እሙናት መሰኻኽር የሆዋ ኸም ዜንጸባርቓ ዜጠራጥር ኣይኰነን። ብሰንኪ ሕማም ወይ እርጋን ኣብ ኣገልግሎት ክንድቲ እትደልዮ ኽትገብር እንተ ዘይክኢልካኸ እንታይ ክትገብር ትኽእል፧ ንኣለይትኻን ንኻልኦት ሰባትን ብስራት መንግስቲ ኣምላኽ ምስ እተበስሮም፡ በቲ ቕዱስ ኣገልግሎትካ ጌርካ ነቲ ዜደንቕ ኣምላኽና ኸም እትውድሶ ኣይትረስዕ። ብእምነትካ እንተ ተኣሲርካ፡ ኵነታትካ ብዚፈቕዶ መጠን ብዛዕባ ሓቂ ኸም እትዛረብ ኣየጠራጥርን እዩ፣ እዚ ኸኣ ንልቢ የሆዋ የሐጕሶ እዩ። (ምሳ. 27:11) ብዘይካዚ፡ ብሃይማኖት ኣብ እተኸፋፈለት ቤት እናነበርካ መንፈሳዊ ልማዳትካ ትሕሉ እንተ ዄንካ፡ የሆዋ ይሕጐስ እዩ። (1 ጴጥ. 3:1-4) ከቢድ ኵነታት ኬጋጥመካ ኸሎ እውን፡ ንየሆዋ ኽትውድሶን መንፈሳዊ ዕቤት ክትገብርን ትኽእል ኢኻ።
20, 21. ኣብ ውድብ የሆዋ ዝያዳ ዕዮ ብሕድሪ ምስ ዚውሃበካ፡ ንኻልኦት በረኸት ክትኰነሎም እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧
20 ወትሩ መንፈሳዊ ዕቤት ትገብር እንተ ዄንካ፡ የሆዋ ብርግጽ ኪባርኸካ እዩ። ኣብ መደባትካ ወይ ኣነባብራኻ ቝሩብ ምትዕርራይ ምስ እትገብር፡ ነቶም ተስፋ ዜድልዮም ዘሎ ሰባት ብዛዕባ እቲ ኣምላኽ ዘተስፈዎ ዜደንቕ ተስፋታት ኣብ ምምሃር ዓብዪ እጃም ኪህልወካ ይኽእል እዩ። ብዘይካዚ፡ መንፈሳዊ ዕቤት ክትገብርን ጥቕሚ ርእስኻ ብምስዋእ ክትመላለስን ከለኻ፡ ኣመንቲ ዝዀኑ ብጾትካ ብዙሕ ኪጥቀሙ እዮም። ኣብ ጉባኤ ብትሕትና ተደሪኽካ ኽትጽዕር ከለኻ ኸኣ፡ እቶም ንየሆዋ ዜፍቅርዎ ኺፈትዉኻን ኬመስግኑኻን ኪድግፉኻን እዮም።
21 ኣብ ኣገልግሎት የሆዋ ዘሕለፍናዮ ዓመታት ይንዋሕ ይሕጸር ብዘየገድስ፡ ኵላትና መንፈሳዊ ዕቤት ክንገብር ንኽእል ኢና። ብሱላት ክርስትያናት ንሓደስቲ መንፈሳዊ ዕቤት ኪገብሩ ኺሕግዝዎም ዚኽእሉ ግና ብኸመይ እዮም፧ ብዛዕባ እዚ ኣብ ዚቕጽል መጽናዕትና ኽንመያየጥ ኢና።


text:
Il blog di Gabriele Del Grande. Sei anni di viaggi nel Mediterraneo lungo i confini dell'Europa. Alla ricerca delle storie che fanno la storia. La storia che studieranno i nostri figli, quando nei testi di scuola si leggerà che negli anni duemila morirono a migliaia nei mari d'Italia e a migliaia vennero arrestati e deportati dalle nostre città. Mentre tutti fingevano di non vedere.
19 July 2010
ዶባት ሳሃራ፡ መዳጎኒ እሱር-ቤታት ኣብ ናይ ሊብያ ምድረ-በዳ
መንግቱ ጥራይ ኣይኮነን ኣብ ኮንቴነር ተዓጽዩ ተጠሪዙ። ኣብ ሊብያ እዚ ንቡር’ዩ። ኮንተይነራት ከኣ መጎዓዓዚ ናይቶም ናብ ኤውሮጳ ክኸዱ ዝተሓዙ ሰደተኛታት ናብ ዝተፈላላየ እሱር-ቤታት ኮይነን የገልግላ። ሰለስተ ዓይነት ኮንተይነራት ከኣ ኣሎዋ። እቲ ዝነኣሰ ናይ ፒክ-ኣፕ ክኸውን ከሎ፡ እቲ ማእከላይ ከኣ ኣብ ማእከሎት መካይን’ዩ። እቲ ሳልሳይ ግና እቲ ሓቀኛ ኮንቴነር ኮይኑ፡ ሰለስተ ናእሽቱ መሳኩቲ ዘለዎ ሰማያዊ ዝሕብሩ፡ ብኣዝየን ዓበይቲ መካይን ዝሰሕብ እዩ። ሰደተኛታት ኣብ ኮንቴነራት ተዓጽዮም ይጥረዙ ምህላዎም ንመጀመርያ ግዜ ዝሰማዕኩሉ አዋን ኣብ ኣየት 2006’ዩ ኔሩ፡ ምስ ሓደ ኤርትራዊ ሰደተኛ ኣብ ኢጣልያ ኣብ ዝገበርኩዎ ቃለ-መጠየቕ። መጀመርያ እዃ ክእምኖ ኣይከኣልኩን። ኣሳእል ናይቶም ኣብ ሓጺን ሳንዱቕ ተዓጽዮም ናብ እሱር-ቤታት ክዳጎኑ ዝውሰዱ ኣወዳት፡ ኣዋልድን ሕጻናትን፡ እሞ ከኣ ገበን ዝበሃል ዘይብሎም ዝጥረዙ፡ ነቶም ናይ ካልኣይ ኩናት ዓለም ኣጋንንቲ ኣዘኪሩኒ። ሓቂ ምዃኑ ንክትኣምኖ ኣዝዩ ኣጸጋሚ ኮይኑ። ስእልታት እቲ ኮንቴነራት ግና በቶም ድሒሮም ዛንታታቶም ዝሕብሩ ብሊብያ ዝሓለፉ ሰደተኛታት መመሊሱ ሓቅነቱ እናኣረጋገጸ ከይዱ። እዚ ከኣ ክሳብ ብገዛእ የዒንተይ ነቶም ኮንቴነራት ዝርእዮም’ዩ ኔሩ።
ሰብሃ ርእሰ ከተማ ናይቲ ታሪካዊ ዞባ ፈዛን’ያ። ኣብ ኣፋፌት ናይ ሊብያ ዝዓበየ ምድረበዳ ኢና ዘሎና። ክሳብ ዝሓለፈ ክፍለ-ዘመን እዛ ከተማ ከም ቀንዲ መሰጋገሪት ነጥቢ ነቶም ሳሃራ ዝስንጥቁ ሰበኽቲ’ያ ኔራ። ሎሚ ግና እቶም ሰበኽቲ ብሰደተኛታት ተተክኦም ይርከቡ። ኮሎነል ዛሩቅ ኣማሓዳሪ ናይታ ኣብዛ ከተማ ትርከብ አሱር-ቤት’ዩ። ኣብ ዝሓለፈ ነሓሰ 20, 2008’ያ ተመሪቓ። ኣብ’ዚ ካንቸሎ እዚ ሰለሰተ ህንጻታት ክህልዋ ከሎዋ፡ ብጠቅላላ ከኣ ከባቢ 1,000 ሰባት ክሕዝ ይክእል። ኣብቲ ረሳሕ መዐሸጊ መካይን ከኣ ኣብ ተጎታቲት ዓባይ መኪና ዝተጻዕነ ኮንቴነር ሪአ። እቲ ሓላፊ ከኣ ነዛ መኪና ኣርእዩኒ። ኣይቨኮ 420 ዝዓይነታ በዓልቲ ሽዱሽተ ጎማ ኮይና ከባቢ 41,377ኪ.ሜ. ከም ዝተጎዓዘት ከኣ ትሕብር፡ ኣዝያ ሓዳስ’ያ። ካብ’ቲ ከባቢ ኣርባዕተ ሰዓተት መንገዲ ርሒቁ ካብ ዝርከብ ናይ ምድረ-በዳ እሱር-ቤት ቋትሩን ኣብ ዝሓለፈ ለይቲ ከም ዝተመልሰት ይዛረብ… ዛሩቅ። ኣብ ከባቢ ዶብ ኒጀር ዝተኣስሩ ከባቢ 100 ሰብ ከኣ ጽዒና ነይራ። ኣብ’ቲ መደየቢ ኣስካላ ኮይንና ከኣ ናብታ ኮንተይነር ተቀልቂልና። እቲ ኩነታት ኣየር ኣዝዩ ዘስካሕክሕ’ዩ፡ ወላ ሓደ ሰብ ዘይብሉ ከሎ’ውን እንተኮነ። 100 ወይ 200 ሰባት ኣብዚ ሓጺናዊ ሳጹን ተዓጽዮም ከመይ ክኸውን ከም ዝኽእን ንምግማቱ የሸግረካ። እቶም ነቲ ዶሮና ሰንጢቆም ዝሕለፉ ጨረርታ ጸሓይ ኣብቶም ኣብ መሬት ኣብ ትሕቲ ናይ ሓጺን ጣዋሉ ዝነበሩ ዝተደርበዩ ፕላስቲክ ጀሪካናል የንጸባርቕ። ኣብ ልዕሊ ሓደ ካባታቶም ከኣ ጋምብያ ዝብል ጽሑፍ ይርከቦም።
ማይ እቲ መሰረታዊ ባእታ ነቶም ንሳሃራ ዝስንጥቁ ስደተኛታት’ዩ። ቅድሚ ምብጋሶም ከኣ ነፍሲ-ወከፎም በቢ ሓደ ወይ ክልተ ጀሪካናት ማይ ክማልኡ ኣለዎም። ብገመዳት ሸፊኖም ከኣ ካብ ሙቀት ጸሓይ ብርሃን የከላኸልሉ። እቲ ዝያዳ ዘገድስ ከኣ ሽምካ መለለዪ ክትጽሕፈሉ ኣሎካ። ሳሃራ ምስንጣቅ ኣዝዩ ሓደገኛ’ዩ። እታ መኪና ጸገም ናይ ሞቶረ ከጋጥማ ይኽእል፡ መራሒ መኪና ኣንፈቱ ክስሕት ይኽእል ወድ ድማ ገንዘቡ ምስ ሓዘ ነቶም ሰደተኛታት ጠንጢንዎም ክምለስ ይኽእል። እዚ ጥራይ ዘይኮነ ግና ሓያሎ ዕጡቃት ሸፋቱ ንስደተኛታ ዘጥቅዑን ገንዘቦም ዝዘርፉን ኣብ ከባቢ ኣልጀርያን ኒጀርን ተፈራሕቲ’ዮም። ንኣማኢት ማይላት ብጀካ ሑጻ ካሊእ ምንም ነገር የለን። ወላ እኳ ዜና እንተዘይበጽሓና ኣዝዮም ብዙሓት ሰባት ኣብዚ ተቐዚፎም’ዮም። ኣብ ወግዓውያን ጽሑፋት ከም ንረኽቦ ጥራይ ከባቢ 1,677 ዝኣኽሉ ሰባት ሳሃራ ክሰግሩ ሞይቶም። ካብቲ ሞት ዘምለጡ መሰኻኽር ከም ዝብልዎ ግና፡ ነፍሲ ወከፍ ጉዕዞ ሂወት’ዩ ዝኽፈሎ።
ኣብቶም ከባቢ ሚእቲ ሰደተኛታት ብኮንቴነር ናብ ሰብሃ ዝመጹ፡ ስድራ-ቤት ሲካሶ ካብ ማሊ ይርከብዎም። ኣቦ፡ ኣደን ውላዶምን። ኣብ ከባቢ ጋት፡ ኣብ ዶብ ኣልጀርያ ቅድሚ ሰለስተ መዓልቲ ተታሒዞም። ኣብ ቤት-ጽሕፈት ናይቲ ሓላፊ’የ ረኺበዮም። እቲ ውላዶም ወዲ ሸሞንተ ዓመት ኮይኑ፡ ቅድሚ ምብጋሶም ሳልሳይ ክፍሊ ይመሃር ኔይሩ። ኣቡኡ ከኣ ኣብተን ተረርቲ ቀላጽሙ ሓቁፍዎ ኣሎ። ብዓረብ ከኣ ናብ ኤውሮጳ መደብ ከም ዘይብሎምን፡ ኣብ 2002 ምስ ናይ ጀርመን ኩባንያ ሰሪሑ ምንባሩን፡ መንገዶም ናብ ሰብሃ ምዃኑን ይዛረብ። ፓስፖርትታቶም ምስኦም ኣሎ፡ ግና ናብ ሊብያ መእተዊ ፍቃድ ቪዛ የብሉን። ኣብዚ እሱር-ቤት ከኣ ኣብ ዝተፈላላየ ክፍልታት ተኣሲሮም ኣሎዉ፡ እቲ ቆልዓ ምስ ኣዲኡ ኣብ ሓደ ክፍሊ። ኣሽማቶም ከኣ ኣብታ ክትብገስ ዝኮነት ነፋሪት የለን። ኣብ ዝሓለፈ 11 ኣዋርሕ ናይ 2008፡ ልዕሊ 9,000 ዝኮኑ ስደተኛታት ናብ ናይጀርያ፡ ማሊ፡ ኒጀር፡ ጋና፡ ሰነጋልን በርኪናፋሶን ካብ ሰብሃ ተጠሪዞም። ኣብ ሕዳር ጥራይ ከኣ ከባቢ 1,120 ሰባት ካብዚ ቦታ ተጠሪዞም። ዛሩቅ፡ መዝገብ ናይ ዝተገብሩ በራራታት ኣርእዩኒ። 467 ናይጀርያውያን ኣብ መስከረም 2 ፡ 420 ማላውያን ኣብ መፋርቕ ሕዳር ተጠሪዞም። ኢምባሲታት ከኣ ልኡኻቶም ብምስዳድ እሱራት ኣብ ምልላይ ይተሓጋገዙ። ካቢዩምን ኣጆዋስን ከኣ ንኢምባሲ ናይጀርያ ካብ ዝረከቡዎ’ዮም። ካቢዩም ጥራይ እግሩ’ዩ ዘሎ፡ ምኽንያቱ ኣብ ከባቢ ጋት ክተሓዝ ከሎ ኣብ ሳሃራ ጫማኡ ጠፊኡ’ዩ። ኣጆዋንስ ግና ኣብ ትሪፖሊ ከባቢ ሽዱሽተ ዓመታት ተቀሚጡ ኔሩ’ዩ፡ ካብዚኦም ወላ ሓደ’ውን ይኹን ቤት-ፍርዲ ወይ ጠበቓ ዝረኣየ የለን። እዚ እሱርቤታት ኩሉ ብቤት-ፍርዲ ዝጸደቀ ኣይኮነን፡ ስለዚ ጥርዓን ከተቅርብ ይኹን ፖለቲካዊ ዑቅባ ክትሓትት ኣይከኣል’ዩ።
ጉዳይ ፓትሪክ’ውን ከምዚ’ዩ። ኣብ ኪቩ ዲሞክራስያዊን ሪፖብሊክ ኮንጎ ኩናት ዳግማይ ምስ ተባረዐ’ዩ ሃዲሙ መጽዩ። ቅድሚ ከባቢ ወርሒ ከኣ ኣብ ከባቢ ሱቅ-ታላታ ትሪፖሊ መዓልታዊ ስራሕ ከናዲ ክብል ተታሒዙ። ብፈረንሳ ከኣ ነጻ ኮይንና ክንዛረብ ክኢልና፡ ምኽንያቱ እቲ ተርጓማይ ክዛረብ ስለዝይክእል። ካብ ጁባኡ ኣውጺኡ ከኣ ወረቀት ናይ ዑቅባ ብላዕለዋይ ተጸዋዒ ሰደተኛታት(UNHCR) ኣብ ትሪፖሊ ብ9 ጥቅምቲ 2007 ዝተዋህቦ ኣርእዩኒ። ግና፡ ፓትሪክ ዝሓተቶ ዑቅባ ብዘየገድስ ንክጥረዝ ይጸበ ኣሎ። ከም ካልኦት እሱራት ናብ ደገ ይኹን ናብ UNHCR ክድውል ኣይፍቀደሉን። ነቶም ፖሊስ ዝከውን ገንዘብ ክረክብ እንተዘይክኢሉ ከኣ ይርሓቅ ይቅረብ ክጥረዝ’ዩ። ከምኡ ከኣ መተኣስርቱ። ኣብ 8 ብ 8 ዝኮና 12 ክፍልታት’ዮም ዘለዉ። እሱራት ኣብ ምንጻፍ ዘይብሉ ምድሪ ይድቅሱ። እቲ ብርሃን በታ ኣብቲ ላዕለዋይ ክፋል ናይ’ቲ ነዊሕ መንደቅ ዘላ መስኮት’ዩ ዝመጽእ። ነፍሲ ወከፍ ክፍሊ ከኣ ከባቢ 60-70 ሰባት መሊኦማ ኣሎዉ። ብጀካ ኣብ ግዜ ምግብና ከኣ ፈጺሞም ክወጹ ኣይፍቀደሎምን፡ ኩሉ ግዜ ምስ ተዕጽዉ ከኣ’ዮም።
እቶም ናይ ጥርዝያ በረራታት ብኩባንያታት ሊብያ Ifriqiya and Buraq Air ኢዮም ዝጥረዙ። ኩሎም በረራታት ብመንግስቲ ሊብያ ኢዮም ዝኽፈሉ ይብል ኣማሓዳሪ’ቲ አሱር-ቤት ዛሩቅ። ንክትኣምኖ ኣዝዩ ዘሸግር። ኣብ ታሕሳስ 2004፡ ኤውሮጳዊ ሕብረት፡ ከባቢ 47 ጥርዝያ በረራታት ብኢጣልያ ከምዝተመወለ ሓቢሮም ነይሮም። ዛሩቅ ግና ክሒድዎ። ከም ናቱ ኣበሃህላ፡ ኢጣልያ ክልተ ጂፕ መካይን መሐለዊ ዶብ ናይ ሳሃራ ጥራይ’ያ ሰዲዳ። ወላ እዚ ሓዲሽ እሱር-ቤት’ውን እንተኾነ ብኢጣልያ ዝተመወለ ኣይኮነን፡ ወላ’ኳ ኣብ ፈለማ ከምኡ ተሓሲቡ እንተነበረ ይብል።ግን ከኣ ገና እቶም ኣሪጎም ሰለዉ መሳለጥያታት ኣብ ቦታኦም ኣለዉ። ናብ ኒጀር ዝተጠረዙ ስደተኛታን ከም ዝብልዎ ከኣ ብግዱድ ዕዮ’ዩ ተሰሪሑ። ብዙሓት ሰባት ከኣ ኣብ ምደረበዳ ኣብ’ቲ ከባቢ ዶብ ኣብ ግዜ ምጥራዝ ተደርብዮም። እቲ እዋን ኣብ 2004 ኣብ ዝካየድ ዝነበረ “ወለንታዊ ምምላስ” ኮይኑ፡ ልዕሊ 18,000 ስደተኛታት ኣብ መካይን ተጻዒኖም ኣብ መድረ-በዳ ዝተገድፍሉን፡ ሓያሎ ካብኣቶም ከኣ ዝተቀዝፍሉን’ዩ። ዛሩቕ ብዛዕባ’ዚ ክዛረብ ፍቃደና ኣይነበረን። ሎሚ ጥርዝያ ብነፈርቲ’ዩ ዝካየድ ብምባል ጥራይ’ዩ መሊሱ።
ለተናንት ገሬራ’ውን እንተኾነ ብዛዕባ’ዚ ብዙሕ ክዝክር ኣይደለየን። ኩሉ ንሳሃራ ምሕላው ዝምልከት ኣብ ትሕቲ ሓላፍነቱ’ዩ። ኢጣልያን ኤውሮጳዊ ሕብረትን ከኣ፡ ብትካል ኢጣልያ ፊንመቻኒካ ዝፈሪ ኢለክትሮኒካዊ መሐለዊ ኣገባብ ክሕግዛ ተመባጺዔን ነይረን፡ በዚ ከኣ ደቡባዊ ዶባት ሊብያ ክሕሎ። ንሱ ፍሽኽ ይብል። ኣብ ዝሓለፈ 35 ዓመታት ኣብ ምድረ-በዳ ዝሰርሐን ንስርሑ ጽቡቕ ገይሩ ዝፍልጥን ሰብ’ዩ። ገለ ሓሳብ መታን ክህበና ከኣ ከባቢ 20ኪ.ሜ. ካብ ሰብሃ ርሒቁ ዝርከብ ዘላፍ ወሲዱና። ወላ’ዃ ብዘይካ ሑጻ ካሊእ ሓደ ነገር ክንርኢ እንተዘይከኣልና፡ ጌና ኣብቲ ዝዓበየ ምድረ-በዳ ሳሃራ ኣይበጻሕናን። እተን ክልተ ጂፕ መካይን ብሚእቲ ኪሎሜትር ኣብ ሰዓት ክኸዳ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ሞተረ ኣጥፊኤን ጠጠው በላ። ገሬራን ካላዩን’ዮም ክዝውሩ ጸኒሖም፡ ዓሊ ከኣ ኣብ’ቲ ሑጻ ኢዱ ተሓጺቡ ተንበርከኸ፡ ናብ ምብራቕ ገጾም። ድሕሪ ስግዳን ከኣ ተመሊሶምና። ሓለዋ ሳሃራ ፈጺሙ ዘይከኣል ነገር’ዩ ይብል ገሬራ። ሊብያ ከባቢ 5,000ኪ.ሜ. ዝኸውን ናይ መሬት ሳሃራ ኣለዋ። ኣዝዩ ዓቢን ሕማቕን ቅርጺ መሬት። ዳርጋ ኩላቶም ሊብያውያን ዝኾኑ 89 ኣሰጋገርቲ ኣብ 2008 ተታሒዞም፡ ግና ምስቶም ብኣሸሓት ዝቁጸሩ ሳሃራ ዝስንጥቑ ስደተኛታት ክረአ ከሎ ኣዝዩ ውሑድ’ዩ። እቶም ሓለውቲ ዶብ በቢ ዓሰርተ መካይን ተመዲቦም ንሓሙሽተ መዓልታት ይሕልዉ። መሊሱ ፍሽኽ ይብል። ኣብቲ ሑጻ ከኣ ናይ ጂን ጥርሙዝ ረኺቡ። ኣልኮል ኣብ ሊብያ ክልኩል’ዩ። እንተኾነ ግና እታ ጥርሙዝ’ውን ኣብ ኒጀር ከም ዝፈረየ’ያ ትሕብር። ገሬራ ወላ ሓንቲ ኣይበለን፡ ብዙሕ ከየርሓቀ ከኣ ናብቲ ሑጻ ደርበያ። እዞም ኣሰጋገርቲ እዚኦም ስደተኛታት ጥራይ ኣይኮኑን ዘሰጋግሩ፡ ኣልኮል፡ ሽጋራ፡ ሓሺሽን ኣጽዋርን። ቅድሚ ሞተረ መኪና ምትንሳኡ ደጊሙ ብምጽቃጥ፡ “ወላ ነዚ ዘሎ ሓለዋ ብዕጽፊ ተወሰኸ’ውን እዚ ምድረበዳ ኩሉ ግዜ ክፉት ማዕጾ’ዩ” ይብል።
እዚ ናይ ሰብሃ መዳጎኒ እሱር-ቤት ጥራይ ኣይኮነን ኣብዚ ደቡባዊ ሸነኽ ዝርከብ። ከባቢ ሓሙሽተ ካልኦት መዓስከራት ኣለዋ።ሻቲ፡ ቛትሩን፡ጋት ዝበሃላ ኮይነን፡ ኣብ ደቡባዊ ምዕራብ ናይታ ሃገር ይርከባ፡ ቀንዲ ስርሐን ከኣ፡ ካብ ዶባት ኒጀርን ኣልጀርያን ዝተታሕዙ ስደተኛታት ክሳብ ናብ ሰብሃ ዝስደዱ ይሕዛ። እቲ ካሊእ ከኣ ከባቢ 800ኪ.ሜ. ካብ ሰብሃ ርሒቃ ኣብ ከተማ ኩፍራ ትርከብ’ያ። ካብ ሱዳን ዝኣተዉ ኤርትራውያንን ኢትዮጵያውያንን ከኣ ኣብዚ ይእሰሩ። ኣተሕሕዛ እሱራት ኣብዚ ከኣ ንስደተኛታት ጥራይ ዘይኮነ፡ ወላ ንሊብያውያን’ውን እቲ ዝከፍአ’ዩ።
መሓመድ ታርኒሽ ፕረዚደንት ናይታ ብቦኽሪ ወዱ ንመራሒ ሊብያ ዝተመስረተት ኣብ ሰብኣዊ መሰላት ትነጥፍ ዘይመስግታዊት ትካል ሰይፍ-ኣል-ኢስላም’ዩ። ኣብ ትሪፖሊ፡ ኣብ ከባቢ’ቲ ሓምላይ ከባቢ ዝርከብ ሳራያህ ቤት ቡና ረኺብናዮ። ካብ ነዊሕ ዓመታት፡ እዛ ማሕበር እዚኣ ኣብ ምምሕያሽ አሱር-ቤታት ሊብያ ክቃለስ ጸኒሑ፡ በዚ ከኣ መንግስቲ ከባቢ 1,000 ዝኾኑ ፖለቲካውያን አሱራት ክፈትሕ ክኢሉ። ካብ 2006፡ እዛ ዘይመንግስታዊት ማሕበር ናብ ኣብ ሊብያ ዝረከባ ስደተኛታት ዝዳጎንለል እሱር-ቤታት ብዙሕ ግዜ በጺሓ። ታርኒሽ ነጻ ኮይኑ ምሳና ክዘራረብ ኣይከኣለን፡ ምኽንያቱ ካብ ናይ ወጻኢ ርክብ ሚኒስተር ወግዓዊ ፍቃድ ስለዘይተረኽበ። ብዝኾነ ግና ሓደ ነገር ከረድኣና ክኢሉ። ኣብ ኩፍራ ዝርከብ መዳጎኒ እቲ ዝከፍአ ምዃኑ፡ ኣዝዩ ኣረጊት መሳለጥያታት፡ ልዕሊ መጠን ጻዕቂ እሞ ከኣ ብዘይ እኩል መግብን ብዘይ ዝኾነ ናይ ጥዕና ክንክንን ምዃኑ አቲ ዝኸፍአ ይገብሮ።
ብዛዕባ ታርኒሽ ዝበሎ ብትኽክል ንምርዳእ፡ ኣብ 2007 ምስ ኤርትራውያንን ኢትዮጵያውያንን ዝተገብረ ቃለ-መጠየቅ ዳግማይ ከንብብ ኔሩኒ። “ኣብ ሓንቲ 6 ብ 8 መትሮ ገዛ ከባቢ 78 ሰባት ኔርና። ኣብ መሬት ንድቅስ፡ ርእስና ድማ ጥቃ ናብ ብጻይና እግሪ። ኣዚና ከኣ ንጠሚ፡ ምኽንያቱ ሓንቲ ብያቲ ሩዝ ኣብ ሸሞንተ ሰባት ስለዝኾነት። ኣብ ግዜ ለይቲ፡ ፖሊስ ናብ ካንቸሎ ኣውጺኦም ፑሽ-ኣፕ ክሰርሕ ኣዚዞምኒ፡ ኣነ ግን ኣይከኣልኩን። እናቀጥቀጡ ከኣ ንዓይን ንክርስትና ሃይማኖተይን ብዙሕ ጸሪፎምኒ። ኣብ መንጎ 60 ሰብ ሓንቲ መሕጸቢ ነብሲ ኔራትና፡ ስለዚ ኣብቲ ክፍሊ ብቀጻሊ ሕማቕ ጨና ኣሎ፡ ነብስና ምሕጻብ ፈጺምና ኣይንኽእልን ኔርና። ቁማልን ቁንጪን ኣብ ኩላትና ኔሮም፡ ኣብ መንጸፍ፡ ኣብ ክዳንን ጸጉርናን። ሓንሳብ ሓንሳብ፡ ፖሊስ ናብቲ ዘለናዮ ክፍሊ ኣትዮም፡ ጓል ወሲዶም ኣብ ቅድሜና ይጋሰሱዋ”። ዳርጋ ካልኣይ ገሃንም’ዩ። ግን ከኣ ጽቡቕ ናይ ንግዲ ቦታ። እወ፡ ምኽንያቱ ካብ ነዊሕ ዓመታት ጀሚሩ፡ እቶም ፖሊስ እሱራት ናብ ኣሰጋገርቲ ክሸጥዎም ጸኒሖም’ዮም፡ ንሳቶም ከኣ ናብ መዲትራንያን ይወስድዎም። ዋጋ ነፍሲ ወከፍ ሰብ 30 ዲናር ሊብያ ይበጽሕ፡ እዚ ከኣ ከባቢ 18 ዩሮ ኣቢሉ ይኸውን።
ናብ ኣብ ማእከል ኩፍራ ዘሎ ማእከል ክበጽሕ ኣይተፈቕደለይን፡ ስለዚ ድማ ብዓይነይ ነቲ ዘሎ ኩነታት ክዕዘቦ ኣይከኣልኩን። እንተኾነ ግና፡ እቲ ሓቂ ኣብዚ ዝሓለፈ ሰለስተ ዓመታት ዘዘራረብኩዎም ስደተኛታት ንኹሉ ዘሎ ግፍዒ፡ ምግሃስ መሰልን፡ ስቓይን ክንደይ ዝኣክል ሓቅነት ከም ዘለዎ ክርዳእ ኣኽኢሉኒ’ዩ። ኣብ 2004፡ ኤውሮጳዊ ሕብረት ኣብ ጸብጻቡ፡ ኢጣልያ ነቲ ኣብ ኩፍራ ዝስራሕ ዝነበረ መዳጎኒ ከም ዝመወለት ኣስፊሩ’ዩ። ኣብ 2007 ከኣ መንግስቲ ፕሮዲ ነዚ ክሒድዎ፡ ኢጣልያ ንትካል ጥዕና ጥራይ ከም ዝመወለት ከኣ ይዛረብ። ብትኽክል’ውን ፍልልይ የብሉን። እቲ ነጥቢ ካሊእ’ዩ። ካብ 2003 ጀሚሩ ኢጣልያን ኤውሮጳዊ ሕብረትን ምስ ሊብያ ኣብ ቃልሲ ኣንጻር ስደተኛታት ክተሓጋገዙ ጸኒሖም’ዮም። ሕጂ፡ እቲ ሕቶ፡ ስለምታይ ብዛዕባ ኣፍሪቃውያን ስደተኛታት ኣብዚ ዝሳቀዩዎ ዘለዉ ከም ዘይፈልቱ ክመስሉ ዝፍትኑ’ዩ።
ኣብ ዓመተ 2005፡ ሓላፊ ስለያ ኢጣልያ(SISDe) ነበር ማርዮ ሞሪ፡ ንናይ ኢጣልያ ፓርላመንት፡ “ዘይሕጋውያን ስደተኛታት ኣብ ሊብያ ከም ኣኽላባት’ዮም ዝተሓዙ፡ ኣብ ማእከላት ከኣ ብጻዕቂ ይዳጎኑ፡ እቶም ፖሊስ ከኣ ኣብ ኣፍንጫኖም መሸፈኒ ገይሮም ይኣትዉ” ክብል ገሊጽዎ ኔሩ። ሚኒስትሪ ውሽጣዊ ጉዳያት ግና ነዚ ኣቀዲሙ ይፈልጦ ነይሩ’ዩ። ብሓቂ’ውን ኢጣልያውያን ፖሊስ ካብ 2004 ኣትሒዞም ንሊብያውያን መዛኑኦም ኣብ ቃልሲ ኣንጻር ስደተኛታት ከሰልጥንዎም ጸኒሖም። ብዙሓት ላዕለዎት ሰበስልጣን ውሽጣዊ ጉዳያት ከኣ ብቀጻሊ ኣብ ሊብያ ዝርከቡ መዳጎኒ እሱር-ቤታት እንተላይ ናብ ኩፍራ በጺሖም። ግና ስቅታ ልዕሊ’ቲ ኣብ ባይታ ዘሎ ሓቂ ነጊሱ። ናይ ኤውሮጳዊ ሕብረት ሸለል ምባል’ውን ተመሳሳሊ ኔሩ። ኣብ 2004 ኣብ ዘውጸኦ ጸብጻብ፡ እቲ ኮሚሽን ኣብ ሊብያ ዝርከቡ መዳጎኒ እሱር-ቤታት “ከበድቲ” ክብል እኳ ተገለጾም፡ ኣብ መወዳእታ ግና “ሓፈሻዊ ምስቲ ኩነታት ኣተሓሒዝካ ቅቡል’ዩ” ኢሉ። ድሕሪ ሰለስተ ዓመታት ኣብ ግንቦት 2007፡ ወኪል ናይዚ ኮሚሽን ኣብ ደቡባዊ ሊብያ እንተላይ ናይ ኩፍራ እሱር-ቤት በጺሑ፡ ዕላማኡ ከኣ ናይ ቀጻሊ ምትሕብባራት ንምንጻፍ’ዩ። እንታይ ኢሎም ከም ዝጸሕፉ ገምቱ። “ዕብየትን ስፍሓትን ናይቲ ምድረበዳ ኣዚና ኣድኒቅናዮ”። ወላ ሓንቲ ትኩን ቃል’ውን ብዛዕባ ኩነታት አሱራት ኣይነበረን። ልዕሊ መጠን ስለዝተዓዘቡ’ዶ ይኸውን?


text:
ንስድራ ቤት | ኣተዓባብያ ውሉዳት
ምስ ዝባጽሐ ውሉድካ ብኸመይ ከም እትዘራረብ
ጸገም
ውሉድካ ቘልዓ ኸሎ፡ ብዛዕባ ዅሉ ነገራት የዘራርበካ ነይሩ። ምስ ባጽሐ ግና፡ ዋላ ሓንቲ ኣይነግረካን። ከተዘራርቦ ኽትፍትን ከለኻ ኸኣ፡ ወይ ሓጺር መልሲ ጥራይ ይህበካ ወይ ከኣ ንቤትካ ናብ ዓውደ ዂናት ዚቕይሮ ኽትዕ ይጅምር።
ምስ ዝባጽሐ ውሉድካ ብኸመይ ክትዘራረብ ከም እትኽእል ክትምሃር ትኽእል ኢኻ። ፈለማ ግና፡ ጠንቂ እቲ ጸገም ዝዀነ ኽልተ ረቛሒታት እስከ ንርአ። *
እቲ ጸገም ዜጋጥመሉ ምኽንያት
ናጽነት ምድላይ። እቲ ዝባጽሐ ውሉድካ፡ ሓላፍነት ዚስምዖ በጽሒ ምእንቲ ኪኸውን፡ ብምሳልያዊ መገዲ ኻብ መንበር ተጓዓዛይ ተንሲኡ ኣብ መንበር መራሕ ማኪና ኾፍ ብምባል፡ ኣብቲ ሓደገኛ ዝዀነ መገዲ ህይወት ብኸመይ ኣንፈቱ ኺፈልጥ ከም ዚኽእል ኪምሃር ኣለዎ። ሓቂ እዩ፡ ገሊኦም ዝባጽሑ ውሉዳት፡ ካብቲ ዚግብኦም ናጽነት ንላዕሊ ኺውሃቦም ይደልዩ እዮም፣ በቲ ኻልእ ሸነኽ ከኣ፡ ካብቲ ግቡእ ንታሕቲ ዝዀነ ናጽነት ዚህቡ ወለዲ እውን ኣለዉ። በዚ ምኽንያት እዚ ዚለዓል ሰሓቦን ጓትቶን፡ ንወለዲ ዀነ ንውሉዳት ጸገም ኪፈጥረሎም ይኽእል እዩ። እቲ ወዲ 16 ዓመት ዝዀነ ብራድ፡ * “ወለደይ ንነፍሲ ወከፍ መዳይ ህይወተይ ኪቈጻጸርዎ እዮም ዚጽዕሩ። ወዲ 18 ምስ ኰንኩ ዝያዳ ናጽነት እንተ ዘይሂቦምኒ፡ ካብ ቤት ክወጽእ እየ” በለ።
ረቂቕ ኣተሓሳስባ። ብዓይኒ ንኣሽቱ ቘልዑ ኺርአ ኸሎ፡ ሓደ ነገር ልክዕ ከም ጸሊምን ጻዕዳን ሕብሪ፡ ቅኑዕ ወይ ጌጋ እዩ፣ ብዓይኒ ብዙሓት ዝባጽሑ መንእሰያት ግና፡ ነገራት ልክዕ ከም ሓምዅሽታይ ሕብሪ፡ ኣይቅኑዕ ኣይጌጋ እዩ። እዚ ኣገዳሲ መዳይ ረቂቕ ኣተሓሳስባ ዀይኑ፡ መንእሰያት ብጽቡቕ ንኼመዛዝኑ ይሕግዞም እዩ። ሓደ ኣብነት እስከ ንርአ፦ ሓደ ቘልዓ ብዛዕባ ፍትሓዊ ነገራት ዘለዎ ኣተሓሳስባ ቐሊል እዩ፣ ‘ማማ ንሓንቲ ብሽኰቲ ኣብ ክልተ መቒላ፡ ፍርቁ ንዓይ ፍርቁ ኸኣ ንሓወይ ሂባትና’ ኢሉ እዩ ዚሓስብ። እዚ ኸኣ ነቲ ቘልዓ፡ ኣድልዎ ዘይብሉ ፍትሓዊ ተግባር እዩ። ሓደ ዝባጽሐ መንእሰይ ብዛዕባ ፍትሓዊ ነገራት ዘለዎ ኣተሓሳስባ ግና፡ ከምቲ ናይቲ ቘልዓ ቐሊል ኣይኰነን። ከመይሲ፡ ቅኑዕ ኣተሓሕዛ ዅሉ ሳዕ ማዕረ ማለት ኣይኰነን፡ ማዕረ ኣተሓሕዛ እውን ኵሉ ሳዕ ቅኑዕ ኣይኰነን። ረቂቕ ኣተሓሳስባ፡ ነቲ ዝባጽሐ ውሉድካ ምስ ከምዚ ዝበለ እተሓላለኸ ጕዳያት ንኺቃለስ ይሕግዞ እዩ። እዚ ግና ኣሉታዊ ጐድኒ ኺህልዎ ይኽእል እዩ። ምኽንያቱ፡ ምሳኻ ኸም ዚቃለስ እውን ኪገብሮ ይኽእል እዩ።
ክትገብሮ እትኽእል ነገራት
ብእተኻእለ መጠን ምስ ውሉድካ ኣዕልል። ነቲ እግረ መገድኻ እትረኽቦ ኣጋጣሚታት ተጠቐመሉ። ንኣብነት፡ ገሊኦም ወለዲ፡ ምስ ዝባጽሑ ውሉዳቶም ኰይኖም ዕዮ ገዛ ኺዓይዩ ኸለዉ ወይ ከኣ ብሓባር ኰይኖም ብማኪና ኺጐዓዙ ኸለዉ፡ እቶም ውሉዳቶም ናይ ልቦም ኣውጺኦም ከም ዜዕልልዎም ተመኪሮምዎ እዮም።—መሰረታዊ ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ዘዳግም 6:6, 7።
ብዙሕ ኣይትዛረብ። ኵሉ ሳዕ ብዛዕባ ነፍሲ ወከፍ ጕዳይ ኛኽ ክትብሃሃል ኣየድልየካን እዩ። ኣብ ክንዳኡስ፡ ነቲ ዜድሊ ነጥቢ ጥራይ ተዛረብ። እቲ ዝባጽሐ ውሉድካ ኣብ ፈለማ ነቲ ዝበልካዮ ዘየቕለበሉ እኳ እንተ መሰለካ፡ ጸኒሑ ምስ ሓሰበሉ ግና ኪስቈሮ እዩ። ስለዚ፡ ከምኡ ንኺገብር ኣጋጣሚ ሃቦ።—መሰረታዊ ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ምሳሌ 1:1-4።
ጽን በሃልን ተዓጻጻፍን ኩን። ነቲ ጸገም ምሉእ ብምሉእ ምእንቲ ኽትርድኦ፡ ንውሉድካ ኣብ መንጎ ኸይኰለፍካ ጽን ኢልካ ስምዓዮ። ክትምልስ ከለኻ ኸኣ፡ ሚዛናዊ ኹን። ሕግታት ብጥብቂ ትስዕብ እንተ ዄንካ፡ ውሉድካ ቐዳዳት ንኼናዲ ኺፍተን እዩ። እታ ስተይንግ ኮኔክትድ ቱ ዮር ቲንኤጀር ዘርእስታ መጽሓፍ፡ ሕግታት ብጥብቂ ምስዓብ፡ “ቈልዑ ኽልተ ዓይነት ናብራ ኸም ዚነብሩ እዩ ዚገብር። ብሓደ ሸነኽ፡ ንወለዶም ነቲ ኺሰምዕዎ ዚደልዩ ነገራት ይነግርዎም፣ ብኻልእ ሸነኽ ከኣ፡ ወለዶም ኣብ ዘይርእዩሉ እዋን፡ ከም ድላዮም ይገብሩ” ኢላ ኣጠንቀቐት።—መሰረታዊ ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ፊልጲ 4:5።
ህድእ በል። ሓንቲ ካሪ ዝስማ ጐርዞ፡ “ኣብ ዘይንሰማምዓሉ እዋን፡ ማማ ብዅሉ ኣነ ዝዛረቦ ነገራት እያ እትጕሂ። እዚ ኸኣ የሕርቐኒ እዩ፣ ብዙሕ ከይጸንሐ ኸኣ ዝርርብና ናብ ክርክር ይቕየር” በለት። ስለዚ፡ ብቝጥዓ ምላሽ ኣብ ክንዲ እትህብ፡ ንስምዒት እቲ ዝባጽሐ ውሉድካ ኸም እተረዳእካዮ ግለጽ። ንኣብነት፡ “እዚ ደኣ እንታይ ዜጨንቕ ኣለዎ” ኣብ ክንዲ እትብል፡ “እዚ ነገር እዚ ኽሳዕ ክንደይ ከም ዜሻቕለካ ይርድኣኒ እዩ” ኽትብል ትኽእል ኢኻ።—መሰረታዊ ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ምሳሌ 10:19።
ብእተኻእለካ መጠን፡ ንውሉድካ ኣይትወስነሉ። እቲ ናይ ዝባጽሐ ውሉድካ ረቂቕ ኣተሓሳስባ፡ ልክዕ ከምቲ ኺምዕብል ዘለዎ ጭዋዳታት እዩ። ስለዚ፡ ጸገም ኬጋጥሞ ኸሎ፡ ንስኻ ኽትውስነሉ ኣይትፈትን። ነቲ ጕዳይ ክትመያየጡሉ ኸለኹም፡ ባዕሉ መፍትሒ ንኼናዲ ኣጋጣሚ ሃቦ። ድሕሪኡ፡ ብዛዕባ ሒደት ኣማራጺታት ምስ ተዘራረብኩም፡ “ገለ ኻብቲ ኣማራጺታት እዚ እዩ። ንሓደ ወይ ንኽልተ መዓልቲ ሕሰበሉ እሞ፡ ድሕሪኡ ብዛዕባ እቲ ዝሓሰብካዮ መፍትሕን ስለምንታይ ንዕኡ ኸም ዝመረጽካን ክንዘራረብ ንኽእል ኢና” ኽትብሎ ትኽእል ኢኻ።—መሰረታዊ ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ እብራውያን 5:14።
^ စာပိုဒ်၊ 5 ኣብዛ ዓንቀጽ እዚኣ፡ ነቲ ዝባጽሐ ውሉድ ብተባዕታይ ጾታ እኳ እንተ ጠቐስናዮ፡ እቲ መሰረታዊ ስርዓታት ግና፡ ንኽልቲኡ ጾታ ዚምልከት እዩ።
^ စာပိုဒ်၊ 7 ኣብዛ ዓንቀጽ ዚርከብ ስማት ተቐዪሩ እዩ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ምስ ውሉድካ ብዘይ ቈይቊ ተዘራረብ
ውሉድካ ገና ንመንነቱ ይሃንጽ ስለ ዘሎ፡ ርእይቶኡ ዚገልጸሉ ሃዋህው የድልዮ እዩ። ብኸመይ ክትሕግዞ ትኽእል፧


text:
1ሓይ ፆሲ ናዓሢ ዬሱስ ኪሪስቶሴኮ ኮዦ ሓይሶ ቤርቶኬ፤ 2ፆሲ ማሊፆ ኬኤዛ ዒሲያሴ ዛሎና፥ “ፆሲ ኔኤኮ ቤርታ ጎይፆ ጲሻንዳያ ታኣኮ ኪኢቶ ናዓሢ ታ ዳካንዳኔ፤ 3ዬይያ፦ ‘ዒንሢ ጎዳኮ ጎይፆ ጊኢጊሹዋቴ፤ ሉኡጎ ጎይፆዋ ፒዚሱዋቴ’ ጌዒ ጌዒ ዓሲ ናንጉዋ ዳውሎይዳ ዒላታ ዓሲ ዑኡሲ” ጌይንቲ ፃኣፒንቴሢ ጉዲ፦ 4ማስካ ዮሓኒሴ ዓሲ ናንጉዋ ዳውሎይዳ ዓሶም፦ “ፆሲ ዒንሢም ጎሞ ዓቶም ጋዓንዳጉዲ ጎሞ ቡኡፂ ቡኡፂ ዋኣሢና ማስቱዋቴ” ጌዒ ኬኤዚ ኬኤዚ ሙኬኔ። 5ዒማና ዪሁዳ ዓጮ ዓሶንታ ዬሩሳላሜ ዓጮ ዓሳ ቢያ ዒዛ ኮራ ሙኪ ጎሞ ቡኡፂ ቡኡፂ ዮርዳኖሴ ጎዖ ዎራ ማስታኔ። 6ዮሓኒሴ ጋኣሎ ጌይንታ ቆሎኮ ጋፓኔፓ ኮሾና ማኣዖ ማይንቲ ፥ ኬርኖይዳ ቃልሾ ቱካኔ፤ ዒዛኮ ሙዓ ዓቢሢና ዑቶ ዔኤሲናኬ። 7ዒዚ ዓሶም ኬኤዛዖ፦ “ታ ሂርኪ ጌዒ ዒዛኮ ዱርዞ ቱኮ ሱዞ ቡላኒ ዒጊቻያ ታ ጊዳፓ ባሼ ታኣኮ ጊንፆ ሙካንዳኔ” ጌዔኔ። 8“ታኣኒ ዒንሢ ዋኣሢና ማስካኔ፤ ዒዚ ጋዓንቴ ዒንሢ ዓያና ጌኤሺና ማስካንዳኔ” ጌዔኔ። 9ዬኖ ዎዶና ዬሱሴ ጌሊላ ዓጫ ዓኣ ናዚሬቴ ካታማፓ ሙኪ ዮርዳኖሴ ጎዖ ዎራ ዮሓኒሴ ኮራ ማስቴኔ። 10ዬሱሴ ዋኣፆፓ ኬኬስካኣና ጫሪንጫ ቡሊንቲ ጌኤዦ ዓያና ዒዛይዳ ዶኦሌ ማሊ ኬዳንቴ ዒ ዛጌኔ። 11ዬማና፦ “ኔኤኒ ታኣኮ ናሽኪንታ ናዓሢኬ፤ ታና ኔ ኮሺ ዎዛሳኔ” ጋዓ ዑኡሲ ጫሪንጫፓ ሙኬኔ። 12ዬማፓ ኔጉዋዖ ጌኤዦ ዓያና ዓሲ ናንጉዋ ዳውሎ ዒዚ ዓኣዻንዳጉዲ ዔቂሴኔ። 13ዬሱሴ ዓሲ ናንጉዋ ዳውሎይዳ ዖይዲታሚ ኬሊ ፃላሄ ዒዛ ዛጋኒ ጌሻንቴ ዴዔኔ፤ ዒዚያ ዓኣሢ ካዮ ቦዖ ባኣካኬ፤ ጋዓንቴ ፆሲኮ ኪኢታንቻ ሙኪ ዒዛ ማኣዴኔ። 14ዮሓኒሴ ቱዞ ማኣራ ቱቴስካፓ ዬሱሴ ፆሲኮ ኮዦሓይሶ ኬኤዚ ኬኤዚ ጌሊላ ዓጮ ሙኬኔ። 15ዒዚ ኬኤዛዖ፦ “ፒዙሞ ዎዳ ሙኬኔ፤ ሓሣ ፆሲኮ ካኣቱማ ዑኬኔ፤ ጎሞይዳፓ ማዑዋቴ፤ ሓያ ኮዦሓይሶዋ ጉሙርቁዋቴ” ጌዔኔ። 16ዬካፓ ዬሱሴ ጌሊላ ባዞኮ ዓጮና ዓኣዺቤቃ ሲሞኔና ዒዛኮ ጌርሲ ዒንዲራሴ ጎዖሢና ሞሎ ፒሪ ዓርቃያታሢሮ ሞላሢ ዓርቆ ሮኦጬ ሱሲ ጉዲ ጋሶና ሱዞ ባዞ ዋኣፆይዳ ዓጋንቴ ዛጌኔ። 17ዬሱሴያ ዔያቶም፦ “ሓኒ ታ ጊንፆ ሙኩዋቴ፤ ታኣኒ ዒንሢ ዓካሪ ዓሲ ፒሪ ዓርቃያ ማሓንዳኔ” ጌዔኔ። 18ዔያታ ቤዞና ፔኤኮ ሞላሢ ዓርቆ ሮኦጮ ጉዴ ሱዞ ሓሺ ዒዛ ጊንፆ ዓኣዼኔ። 19ዬካፓ ዒዚ ዻካ ሓኬስካፓ ሓሣ ሜሌ ዒሾና ጌኤዚና ማዔያ ዴንቄኔ፤ ዔያታኣ ዜብዲዮሴ ናኣቶንሢ ያይቆቤና ዮሓኒሴናኬ፤ ዬንሢያ ዋኣፆና ፒንቆ ጎንጎይዳ ፔኤኮ ሞላሢ ዓርቆ ሮኦጮ ጉዴ ሱዞ ኮሻኔ፤ 20ዬሱሴ ዔያቶ ዛዛጋዖ ዔኤሌኔ፤ ዔያታኣ ዬሱሴ ጊንፆ ዓኣዺፆሮ ዔያቶኮ ዓዳሢ ዜብዲዮሴና ዒዛኮ ማዻ ዓሶ ዋኣፆና ፒንቆ ጎንጎይዳ ሓሺ ዓኣዼኔ። 21ዬማፓ ዬሱሴ ዒዛና ዓኣዞንሢና ዎላ ቂፒርናሆሜ ጎዖ ካታሞ ጌሌኔ፤ ሔሊሣ ዓይሁዶ ዓሶኮ ሓውሺፆ ኬሎና ዒያቶኮ ሺኢጲፆ ማኣሮ ጌሊ ዔርዚሢ ዓርቄኔ። 22ዬሱሴኮ ዔርዚፃ ሙሴኮ ዓሶ ዎይሦ ዎጎ ዔርዛ ዓሳ ዔርዛሢጉዲቱዋንቴ ፔኤኮ ዼኤፒ ቢታንቶና ዔርዛኔ፤ ዬያሮ ዋይዜ ዓሳ ቢያ ዒዛኮ ዔርዚፆና ዲቃቲ ሄርሼኔ። 23ዒማና ዓይሁዶ ዓሶኮ ሺኢጲፆ ማኣራ ፑርታ ዓያናና ዓኣ ዓሲ ዓኣኔ፤ ዒዚያ ሂዚ ጌዒ ዼጊዲ ዒላቴኔ፦ 24“ናዚሬቶ ዬሱሴ! ኔኤና ኑኡና ዎላ ዓይጎ ፔቱሞ ዓኣይ? ኔ ኑና ባይዛኒ ሙኪያ? ታኣኒ ኔኤኮ ዖኑሞ ዔራኔ፤ ኔኤኒ ጌኤሺ ፆሲ ናይኬ” ጌዔኔ። 25ዬሱሴያ ፑርቶ ዓያናሢ፦ “ዚት ጌዔ፤ ዓሢዳፓ ኬስኬ!” ጌዒ ጎሬኔ። 26ፑርቶ ዓያናሢያ ዓሢ ሚርጌና ጎቃይሴሢኮ ጊንፃ፥ ፑኡፒ ዑኡሲና ዒላቲ ዒዛይዳፓ ኬስኬኔ። 27ዓሳ ቢያ ዲቃቲሢና ሄርሺ ዎሊ ኮራ፦ “ሓይ ዓይጎ ባኣዚዳይ? ፑርቶ ዓያኖ ፔ ቢታንቶና ዒዚ ዓይሣኔ፤ ዔያታኣ ዒዛም ዓዓይሢንታኔ፤ ሓይ ዓኪ ዔራቶቱዋይ?” ጌዒ ጌዒ ሴካና ሓንጋና ዎሊ ዖኦጬኔ። 28ዬያሮ ቤዞማና ዬሱሴኮ ሱንፃ ጌሊላና ኮይሎይዳ ዓኣ ዓጮ ቢያይዳ ዋይዚንቴኔ። 29ዬማና ዬሱሴ ዓይሁዶኮ ሺኢጲፆ ማኣራፓ ኬስኪ ያይቆቤና ዮሓኒሴና ዎላ ሲሞኔና ዒንዲራሴና ማኣሪ ጌላንቴ፥ 30ጋሮይዳ ሲሞኔኮ ባይሳ ቆፂንቲ ላሂ ዓኣኔ፤ ዒዞኮ ቆፂንቲፆዋ ዓሳ ዒዛም ዑኬና ኬኤዜኔ። 31ዬሱሴ ዒዞ ባንሢ ዑካዖ ኩጮ ዒዞኮ ዓርቂ ዔቂሴኔ፤ ቆሣኣ ዒዞ ሓሼኔ፤ ዒዛ ዔቂ ዔያቶ ሾኦቺንሤኔ። 32ዓባ ጌሊ ሳዓ ዓሜሢኮ ጊንፃፓ ዓሳ ሓርጊንቴ ዓሶንታ ፑርቶ ዓያና ዓርቄ ዓሶ ቢያ ዬሱሴ ባንሢ ዔኪ ዔኪ ሙካኔ። 33ካታሞ ዓሳ ቢያ ማኣሮ ጋሮይዳ ቡኪንቲ ዓኣኔ። 34ዬሱሴ ሚርጌ ዱማ ዱማ ዶርዖና ሜታዻ ዓሶ ፖዒሴኔ፤ ፑርቶ ዓያኖዋ ዓሶፓ ኬሴኔ፤ ፑርቶ ዓያና ዬሱሴ ዖናታቴያ ዔራኔ፤ ማዔቶዋ ዔያታ ፔቴ ባኣዚ ጋዓንዳጉዲ ዬሱሴ ዔያቶ ዓይሢባኣሴ። 35ካሪፆ ዑፃ፥ ሳዓ ዹሚ ዓኣንቴ ዬሱሴ ጴጪ ኬስካዖ ሺኢቃኒ ዓሲባኣ ቤሲ ዓኣዼኔ። 36ሲሞኔና ዒዛኮ ላጎንሢ ዬሱሴ ኮዒ ጊንፆ ዓኣዼኔ። 37ዔያታ ዒዛ ዴንቃዖ፦ “ዓሳ ቢያ ኔና ኮዓንቴቱዋይ?” ጌዔኔ። 38ዬሱሴ ማሓዖ፦ “ታ ሙኬሢ ዔርዛኒ ማዔያታሢሮ ዔርዛኒ ሓያ ዑኬ ዓኣ ጉርዶ ኑ ዓኣዾም” ጌዔኔ። 39ዬያሮ ዓይሁዶ ዓሶኮ ሺኢጲፆ ማኣራ ዔርዚ ዔርዚ ሓሣ ፑርቶ ዓያኖዋ ዓሶፓ ኬሲ ኬሲ ጌሊላ ዓጮ ቢያ ሓንቴኔ። 40ፔቴ ዑፆይዳ ኬስካ ፑርቶ ዶርዓሢና ዓርቂንቴ ዓሲ ዬሱሴ ኮራ ሙኪ ዒዛኮ ቶኮ ዴማ ጉምዓታዖ፦ “ኔ ኮዔቴ ታና ጌኤሻኒ ዳንዳዓኔ” ጌዒ ሺኢቄኔ። 41ዬሱሴያ ሚጪንታዖ ኩጮና ዒዛ ካኣሚ፦ “ጌኤሽኬ! ኔ ጌኤሽካንዳጉዲ ታ ኮዔኔ” ጌዔኔ። 42ዑፆይዳ ኬስካ ፑርቶ ዶርዓሢ ዓሢ ሓሻዛ ቤዞማና ዒዚ ጌኤሽኬኔ። 43ዬሱሴ ዓሢ ዳካኣና ሂዚ ጌዒ ኮሺ ላቲ ዓይሤኔ፦ 44“ሓያ ባኮ ዖኦማኣ ኔ ኬኤዙዋጉዲ ኔና ዔሬ፤ ጋዓንቴ ዓኣዺጋፓ ኔና ቄኤሳሢም ዻዌ፤ ዴሮማኣ ኔኤኮ ጌኤሽኪፃ ማርካ ማዓንዳጉዲ ዬያጉዴ ዶርዓስካፓ ዻቄ ዓሳ ዒንጎም ጌዒ ሙሴ ዓይሤ ዒንጊፆ ፆሲም ዒንጌ።” 45ያዒ ማዔቶዋ ዓሢ ዒኢካፓ ኬስካዖ ዓሲም ቢያ ቤዞይዳ ኬኤዚሢ ዓርቄኔ። ዬያይዳፓ ዔቄያና ዬሱሴ ዎኖ ካታሞ ማዔቶዋ ፔጌና ጌላኒ ዳንዳዒባኣሴ። ጋዓንቴ ካታሞኮ ዙላ ዓሲባኣ ዔዌ ቤስካ ናንጋኔ፤ ዓሳ ቢያ ቤዛፓ ዒዛ ባንሢ ሙካኔ።
Copyright
Learn More


text:
‘ብተስፋ’ ኽንጽበ እንኽእል ብኸመይ ኢና፧
“ተስፋ እገብር አሎኹ።”—ሚክ. 7:7።
1. ትዕግስትና ኺጽንቀቕ ዚኽእል ስለምንታይ እዩ፧
ብ1914 መሲሓዊት መንግስቲ ኣምላኽ ምስ ቈመት፡ መደምደምታ ስርዓት ሰይጣን ጀመረ። ከም ውጽኢት እቲ ኣብ ሰማይ እተገብረ ውግእ ድማ፡ የሱስ ንድያብሎስን ንኣጋንንቱን ናብ ከባቢ ምድሪ ደርበዮም። (ራእይ 12:7-9 ኣንብብ።) ሰይጣን፡ ‘ሓጺር እዋን ከም ዘለዎ’ ይፈልጥ እዩ።’ (ራእ. 12:12) ይኹን እምበር፡ እዚ ‘እዋን’ እዚ ንዓሰርተታት ዓመታት ስለ ዝጸንሐ፡ ገሊኦም ሰባት፡ ዳሕሮት መዓልትታት ነዊሕ እዋን ዝገበረ ዀይኑ ይስምዖም ይኸውን። እሞኸ የሆዋ ስጕምቲ ንኺወስድ ኣብ እንጽበየሉ ዘለና እዋን፡ ትዕግስትና ተጸንቂቑ ድዩ፧
2. ኣብዛ ዓንቀጽ እዚኣ እንታይ ክንምርምር ኢና፧
2 ትዕግስትና እንተ ተጸንቂቑ፡ ናይ ሃወኽ ስጕምቲ ኽንወስድ ስለ እንጅምር፡ ሓደገኛ ኪኸውን ይኽእል እዩ። ብኸመይ ደኣ ኢና እሞ ብተስፋ ኽንጽበ እንኽእል፧ እዛ ዓንቀጽ እዚኣ፡ ነዘን ዚስዕባ ሕቶታት ብምምላስ ክትሕግዘና እያ። (1) ንትዕግስቲ ብዚምልከት፡ ካብ ኣብነት ሚክያስ እንታይ ክንመሃር ንኽእል፧ (2) መወዳእታ ኸም ዝቐረበ ዚሕብር ፍጻመታት እንታይ እዩ፧ (3) ንትዕግስቲ የሆዋ ኸም እነማስወሉ ብኸመይ ነርኢ፧
ካብ ኣብነት ሚክያስ እንታይ ክንመሃር ንኽእል፧
3. ብግዜ ሚክያስ፡ ኣብ እስራኤል ዝነበረ ዅነታት እንታይ ይመስል ነይሩ፧
3 ሚክያስ 7:2-6 ኣንብብ። እቲ ነብዪ የሆዋ ዝነበረ ሚክያስ፡ መንፈሳዊ ዅነታት እስራኤላውያን እናኣንቈልቈለ ኪኸይድ ከሎ ርእዩ እዩ፣ ኣብቲ እኩይ ንጉስ ኣሃዝ ዚገዝኣሉ ዝነበረ እዋን ድማ ኣብ ዜስካሕክሕ ደረጃ በጽሐ። ሚክያስ ነቶም ዘይእሙናት እስራኤላውያን ምስ “ተዀርባ”ን ምስ “ሓጹር እሾኽ”ን ኣመሳሰሎም። ልክዕ ከምቲ ተዀርባን ሓጹር እሾኽን ንዚረግጾ ሰብ ዚጐድኦ፡ እቶም ብልሹዋት እስራኤላውያን እውን ንዝዀነ ይኹን ምሳታቶም ርክብ ዝነበሮ ሰብ ይጐድእዎ ነበሩ። እቲ ብልሹው ኵነታት እናገደደ ስለ ዝኸደ፡ ስድራ ቤታት ይበታተና ነበራ። ሚክያስ ነቲ ዅነታት ኪቕይሮ ኸም ዘይክእል ስለ እተገንዘበ፡ ልቡ ናብ የሆዋ ኣፍሰሰ። ድሕሪኡ፡ ኣምላኽ ስጕምቲ ኽሳዕ ዚወስድ ብትዕግስቲ ተጸበየ። ከመይሲ፡ የሆዋ ኣብቲ ግቡእ ግዜኡ ኢዱ ኸም ዜእቱ ይተኣማመን ነይሩ እዩ።
4. እንታይ ብድሆታት እዩ ዜጋጥመና፧
4 ንሕና እውን ልክዕ ከም ሚክያስ፡ ጥቕሚ ርእሶም ጥራይ ብዚሓስቡ ሰባት ኢና ተኸቢብና ዘለና። ብዙሓት ሰባት፡ “ዘየመስግኑ፡ ዘይእሙናት፡ ፍቕሪ ንስድራ ቤቶም ዘይብሎም” እዮም። (2 ጢሞ. 3:2, 3) መሳርሕትናን መማህርትናን ጐረባብትናን፡ ኣብ ጥቕሚ ርእሶም ጥራይ ዜተኵሩ ኪዀኑ ኸለዉ የጕህየና እዩ። ገሊኦም ኣገልገልቲ ኣምላኽ እሞ ኸኣ ካብዚ ዚገድድ ብድሆ እዩ ዜጋጥሞም። የሱስ፡ ሰዓብቱ ኻብ ስድራ ቤቶም ምጽራር ከም ዜጋጥሞም ገሊጹ ነይሩ እዩ፣ ምስተን ኣብ ሚክያስ 7:6 ዚርከባ ቓላት ዚመሳሰል መግለጺ ድማ እዩ ተጠቒሙ ነይሩ። ከምዚ በለ፦ “ወዲ ኻብ ኣቦኡ፡ ጓል ካብ ኣዲኣ፡ መርዓት ካብ ሓማታ ኽፈላሊ እየ መጺአ። ንሰብ ከኣ ቤተ ሰቡ ጸላእቱ ኪዀኑ እዮም።” (ማቴ. 10:35, 36) እቶም ከም ናትና ዓይነት እምነት ዘይብሎም ኣባላት ስድራ ቤትና ኼላግጹልናን ኪጻረሩናን ከለዉ፡ ምጻሩ ኪኸብደና ይኽእል እዩ። ከምኡ የጋጥመና እንተ ኣልዩ፡ ንጸቕጢ ኣባላት ስድራ ቤትና ኢድና ኽንህብ የብልናን። ኣብ ክንዳኡስ፡ እሙናት ብምዃን፡ የሆዋ ነቲ ዅነታት ክሳዕ ዚፈትሖ ብትዕግስቲ ንጸበዮ። ምእንቲ ኺሕግዘና ኣዘውቲርና ንልምኖ እንተ ዄንና፡ ንኽንጸንዕ ዜድልየና ብርታዐን ጥበብን ኪህበና እዩ።
5, 6. የሆዋ ንሚክያስ ዝባረኾ ብኸመይ እዩ፧ ሚክያስ ነየናይ ትንቢት እዩ ኺፍጸም ከሎ ዘይረኣዮ፧
5 የሆዋ ንሚክያስ ስለቲ ትዕግስቱ ባሪኽዎ እዩ። ሚክያስ፡ ንጉስ ኣሃዝን እቲ እኩይ ምምሕዳሩን ኪጠፍእ ከሎ ርእዩ እዩ። እቲ ቕኑዕ ንጉስ ዝነበረ ህዝቅያስ ወዲ ኣሃዝ፡ ንግስና ኺወርስን ንናይ ሓቂ ኣምልኾ ኺመልሶን ከሎ እውን ርእዩ እዩ። ብዘይካዚ፡ እቲ የሆዋ ብሚክያስ ኣቢሉ ብዛዕባ ሰማርያ እተዛረቦ መልእኽቲ ፍርዲ፡ ኣሶራውያን ንሰሜናዊ መንግስቲ እስራኤል ምስ ወረርዎ ተፈጺሙ እዩ።—ሚክ. 1:6።
6 ይኹን እምበር፡ ሚክያስ ብምሉኡ እቲ ብመንፈስ የሆዋ ተደሪኹ እተነበዮ ትንቢት ኪፍጸም ከሎ ኣይረኣየን። ንኣብነት፡ ‘በተን ዳሕሮት መዓልትታት፡ እቲ ደብሪ ቤት የሆዋ ኣብ ርእሲ ኣኽራን ኪጸንዕ፡ ኣብ ልዕሊ ዅድዅዶታት ከኣ ልዕል ኪብል እዩ። ህዝብታት ድማ ናብኡ ኺውሕዙ እዮም። ብዙሓት ህዝብታት ኪኸዱ፡ “ንዑናይ ናብ ከረን የሆዋ ንደይብ” ኪብሉ እዮም’ ኢሉ ጽሒፉ ነይሩ እዩ። (ሚክ. 4:1, 2) እዚ ትንቢት እዚ ቕድሚ ምፍጻሙ ነዊሕ ይገብር እዩ ግና ሞይቱ። ይኹን እምበር፡ ኣብ ከባቢኡ ዝነበሩ ሰባት ዝገበሩ እንተ ገበሩ፡ ክሳዕ ዚመውት ንየሆዋ እሙን ኪኸውን ቈሪጹ እዩ ነይሩ። ብዛዕባ እዚ ኺገልጽ ከሎ፡ “ኵሎም እቶም ህዝብታት ነፍሲ ወከፎም በብስም ኣምላኾም ኪመላለሱ እዮም፡ ንሕናውን ንዘለኣለም ብስም እግዚኣብሄር [“የሆዋ፡” NW] ኣምላኽና ኽንመላለስ ኢና” ኢሉ ጸሓፈ። (ሚክ. 4:5) ሚክያስ፡ የሆዋ ንዅሉ መብጽዓታቱ ኸም ዚፍጽሞ ምሉእ ምትእምማን ስለ ዝነበሮ፡ ብተስፋ ኺጽበ ይኽእል ነበረ። እወ፡ እዚ እሙን ነብዪ እዚ፡ ኣብ የሆዋ ይውከል ነበረ።
7, 8. (ሀ) ብየሆዋ ንኽንተኣማመን ብቑዕ ምኽንያት ዘሎና ስለምንታይ ኢና፧ (ለ) ንግዜ ቐልጢፉ ኸም ዚሓልፍ ዚገብሮ እንታይ እዩ፧
7 ንሕናኸ ኸም ሚክያስ ብየሆዋ ንተኣማመን ዲና፧ ከምኡ እንገብረሉ ብቑዕ ምኽንያት ኣሎና። ትንቢት ሚክያስ ኪፍጸም ከሎ ብዓይንና ርኢና ኢና። ኣብዘን “ዳሕሮት መዓልትታት፡” ካብ ኵሎም ህዝብታትን ዓሌታትን ቋንቋታትን ዝመጹ ብሚልዮናት ዚቝጸሩ ሰባት፡ ‘ናብ ደብሪ ቤት የሆዋ’ ይውሕዙ ኣለዉ። ገሊኦም ኣምለኽቲ ኻብ ንሓድሕደን ዚጻልኣ ሃገራት እኳ እንተ መጹ፡ ‘ኣስያፎም ንማሕረሻታት ሰሪሖምዎ’ እዮም፣ ‘ውግእ ድማ ኣይመሃሩን እዮም።’ (ሚክ. 4:3) ምስቶም ሰላማውያን ህዝቢ የሆዋ ኽትቍጸርሲ ኸመይ ዝኣመሰለ ፍሉይ መሰል ኰን እዩ!
8 የሆዋ ነዚ እኩይ ስርዓት እዚ ድሕሪ ሓጺር እዋን ኬጥፍኦ ኸም እንደሊ ዜጠራጥር ኣይኰነን። ብተስፋ ኽንጽበ እንተ ዄንና ግና፡ ንነገራት ብኣረኣእያ የሆዋ ኽንርእዮ ኣሎና። ንደቂ ሰብ በቲ ‘ንሱ ዝሸሞ’ የሱስ ክርስቶስ ኣቢሉ ዚፈርደላ መዓልቲ ወሲኑ ኣሎ። (ግብ. 17:31) ቅድሚኡ ግና፡ ንዅሎም ዓይነት ሰባት፡ ‘ናብ ልክዕ ፍልጠት ሓቂ ንኺመጹን’ ነቲ ፍልጠት ንኺትግብርዎን ንኺድሕኑን ኣጋጣሚ ይኸፍተሎም ኣሎ። ከመይሲ፡ ክቡር ህይወት ሰባት ኣብ ሓደጋ እዩ ዘሎ። (1 ጢሞቴዎስ 2:3, 4 ኣንብብ።) ንኻልኦት ሰባት ብዛዕባ ኣምላኽ ልክዕ ፍልጠት ንኺረኽቡ ኣብ ምሕጋዝ ትሑዛት እንተ ዄንና፡ እቲ ቕድሚ ምምጻእ ፍርዲ የሆዋ ዘሎ ግዜ ቐልጢፉ ኺሓልፍ እዩ። ድሕሪ ሓጺር እዋን፡ እቲ ግዜ ብሃንደበት ኪውዳእ እዩ። ምስ ተወድአ፡ ኣብ ዕዮ ስብከት መንግስቲ ኣምላኽ ብንጥፈት ብምክፋልና ኽንሕጐስ ኢና።
መወዳእታ ኸም ዝቐረበ ዚሕብር ፍጻመታት እንታይ እዩ፧
9-11. ቀዳማይ ተሰሎንቄ 5:3 ተፈጺማ ድያ፧ ግለጽ።
9 ቀዳማይ ተሰሎንቄ 5:1-3 ኣንብብ። ድሕሪ ቐረባ እዋን፡ ኣህዛብ፡ “ሰላምን ደሓንን!” ኢሎም ኪእውጁ እዮም። እዚ ኣዋጅ እዚ ድቦላ ምእንቲ ኸይኰነና፡ “ንንቃሕን ንጠንቀቕን።” (1 ተሰ. 5:6) ብመንፈሳዊ መዳይ ንቑሓት ምእንቲ ኽንከውን፡ ነቲ “ሰላምን ደሓንን!” ዚብል ኣዋጅ፡ መገዲ ብዛዕባ ዚጸርግ ፍጻመታት እስከ ንመርምር።
10 ድሕሪ ቐዳማይን ካልኣይን ውግእ ዓለም፡ ሃገራት ሰላም ኬስፍና ጽዒረን እየን። ድሕሪ ቐዳማይ ውግእ ዓለም፡ ሰላም ንምምጻእ፡ “እተኣሳሰራ መንግስትታት” ዚብሃል ውድብ ተመስረተ። ጸኒሑ ኸኣ፡ ድሕሪ ኻልኣይ ውግእ ዓለም፡ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ምድሪ ሰላም ኬስፍን ተስፋ ተገይሩ ነበረ። መንግስትታትን መራሕቲ ሃይማኖትን፡ እቲ ኽልተ ውድባት ንደቂ ሰብ ሰላም ኬምጽኣሎም ተጸብዮም ነይሮም እዮም። ንኣብነት፡ ብ1986 ውድብ ሕቡራት ሃገራት፡ ዓለምለኻዊት ዓመት ሰላም ኣወጀ። ኣብታ ዓመት እቲኣ፡ ካብ ብዙሓት ሃገራት ዝመጹ ፖለቲካውያንን ሃይማኖታውያንን መራሕቲ፡ ምስ ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ካቶሊካዊት ቤተ ክርስትያን ኰይኖም ምእንቲ ሰላም ንኺጽልዩ ኣብ ኣሲሲ፡ ኢጣልያ፡ ተኣከቡ።
11 ይኹን እምበር፡ እቲ ሽዑ ዀነ ድሕሪኡ እተነግረ “ሰላምን ደሓንን!” ዚብል ኣዋጅ፡ መፈጸምታ እቲ ኣብ 1 ተሰሎንቄ 5:3 ዚርከብ ትንቢት ኣይኰነን ነይሩ። ስለምንታይ፧ ምኽንያቱ እቲ ብትንቢት እተነግረሉ ‘ሃንደበታዊ ጥፍኣት’ ኣየጋጠመን።
12. ብዛዕባ እቲ “ሰላምን ደሓንን!” ዚብል ኣዋጅ እንታይ ኢና እንፈልጥ፧
12 ነቲ ኣብ መጻኢ ዚፍጸም “ሰላምን ደሓንን!” ዚብል ኣዋጅ ዚእውጆ መን እዩ፧ መራሕቲ ሃይማኖት ህዝበ ክርስትያንን ካልኦት ሃይማኖታትን እንታይ ግደ እዩ ኺህልዎም፧ መራሕቲ እተፈላለያ መንግስትታት ኣብቲ ኣዋጅ ዚካፈሉ ብኸመይ እዮም፧ ቅዱሳት ጽሑፋት ብዛዕባ እዚ ኣይገልጸልናን እዩ። ኰይኑ ግና፡ እቲ ኣዋጅ ዚንገረሉ መገዲ እንታይ ምዃኑ፡ ወይ ከኣ ክሳዕ ክንደይ ዜእምን ይምሰል ብዘየገድስ፡ ናይ ሓሶት ኰይኑ ጥራይ ከም ዚተርፍ ንፈልጥ ኢና። እዚ ኣረጊት ስርዓት እዚ፡ ኣብ ትሕቲ ቝጽጽር ሰይጣን ኪቕጽል እዩ። ኣብዚ እዋን እዚ ኻብ ሱር መሰረቱ ዝመሽመሸ እኳ እንተ ዀነ፡ ከምኡ ኢሉ እዩ ዚቕጽል። ንፕሮፓጋንዳ ሰይጣን ኣሚንና ንክርስትያናዊ ገለልትነትና እንተ ጥሒስና፡ ኣዝዩ ዜሕዝን ኪኸውን እዩ።
13. እቶም መላእኽቲ ነቲ ንፋሳት ጥፍኣት ሒዞምዎ ዘለዉ ስለምንታይ እዮም፧
13 ራእይ 7:1-4 ኣንብብ። ኣብዚ ንመፈጸምታ 1 ተሰሎንቄ 5:3 እንጽበየሉ ዘለና እዋን፡ ብርቱዓት መላእኽቲ ነቲ ዜጥፍእ ንፋሳት ብርቱዕ ጸበባ ሒዞምዎ ኣለዉ። እንታይ እዮም ዚጽበዩ ዘለዉ፧ ሓደ ኻብቲ ቐንዲ ፍጻመታት፡ እቲ ሃዋርያ ዮሃንስ ዝገለጾ፡ ቅቡኣት “ባሮት ኣምላኽና” ንመወዳእታ እዋን ዚሕተሙሉ እዋን እዩ። * እዚ ናይ መወዳእታ ምሕታም ምስ ተዛዘመ፡ እቶም መላእኽቲ ነቲ ንፋሳት ጥፍኣት ኪፍንውዎ እዮም። ሽዑ እንታይ ኬጋጥም እዩ፧
14. ጥፍኣት ዓባይ ባቢሎን ከም ዝቐረበ ዚሕብር እንታይ እዩ፧
14 እታ ሃጸያዊት ግዝኣት ናይ ሓሶት ሃይማኖት ዝዀነት ዓባይ ባቢሎን፡ ክትጠፍእ እያ። “ህዝብታትን ብዙሕ ሰብን ኣህዛብን ቋንቋታትን” ብንጥፈት ኣይኪድግፍዋን እዮም። ድሮ እኳ ጥፍኣታ ኸም ዝቐረበ ንርኢ ኣለና። (ራእ. 16:12፣ 17:15-18፣ 18:7, 8, 21) ብኣንጻሩ እኳ ደኣስ፡ ሎሚ ኣብ መራኸቢ ብዙሓን፡ ሃይማኖታትን መራሕቲ ሃይማኖትን ብቐጻሊ ኣደዳ መጥቃዕቲ ይዀኑ ስለ ዘለዉ፡ ድጋፍ ትስእን ኣላ። ኰይኑ ግና፡ መራሕቲ ዓባይ ባቢሎን፡ ኣብ ሓደጋ ዘለዉ ዀይኑ ኣይስምዖምን እዩ። ክሳዕ ክንደይ ኰን እዮም ተጋግዮም! ነቲ “ሰላምን ደሓንን!” ዚብል ኣዋጅ ስዒቡ፡ ፖለቲካውያን ባእታታት ስርዓት ሰይጣን ብሃንደበት ንናይ ሓሶት ሃይማኖት ኪስልበጥዋን ኬጥፍእዋን እዮም። ዓባይ ባቢሎን ዳግማይ ኣይክትርአን እያ። ንኸምዚ ዝበለ ኣገዳሲ ፍጻመታት ብተስፋ ኽትጽበዮ ዚግባእ እዩ።—ራእ. 18:8, 10።
ንትዕግስቲ የሆዋ ኸም እነማስወሉ ብኸመይ ነርኢ፧
15. የሆዋ ተሃዊኹ ስጕምቲ ዘይወሰደ ስለምንታይ እዩ፧
15 ዋላ እኳ ሰባት ንስም የሆዋ እንተ ኣሕሰርዎ፡ የሆዋ ግና ክሳዕ እቲ ስጕምቲ ዚወስደሉ ምዱብ ግዜ ብትዕግስቲ ይጽበ ኣሎ። ንሱ ቕኑዕ ዝልቦም ሰባት ኪጠፍኡ ኣይደልን እዩ። (2 ጴጥ. 3:9, 10) ንሕናኸ ኸምኡ ድዩ ዚስምዓና፧ መዓልቲ የሆዋ ቕድሚ ምምጽኣ፡ በዚ ዚስዕብ መገድታት ንትዕግስቲ የሆዋ ኸም እነማስወሉ ኸነርኢ ንኽእል ኢና።
16, 17. (ሀ) ነቶም ዘይንጡፋት ክንሕግዞም ዘሎና ስለምንታይ ኢና፧ (ለ) እቶም ዘይንጡፋት ውዓል ሕደር ከይበሉ ናብ የሆዋ ኺምለሱ ዘለዎም ስለምንታይ እዮም፧
16 ነቶም ዘይንጡፋት ንሓግዞም። የሱስ፡ ሓንቲ ዝጠፍአት በጊዕ ክትርከብ ከላ፡ ኣብ ሰማይ ሓጐስ ከም ዚኸውን ገሊጹ ነበረ። (ማቴ. 18:14፣ ሉቃ. 15:3-7) የሆዋ ነቶም ንስሙ ዜፍቅርዎ ሰባት፡ ዋላ እውን ኣብዚ እዋን እዚ ዘይንጡፋት እንተ ዀኑ፡ ኣዝዩ ይሓልየሎም እዩ። ነዞም ሰባት እዚኦም ናብ ክርስትያናዊት ጉባኤ ኺምለሱ ኽንሕግዞም ከለና፡ ንየሆዋን ንመላእኽትን ነሐጕሶም ኢና።
17 ሓደ ኻብቶም ሎሚ ንኣምላኽ ብንጥፈት ዘየገልግልዎ ዘለዉ ዲኻ፧ ምናልባት ኣብ ጉባኤኻ ዘሎ ሓደ ክርስትያን ስለ ዝጐድኣካ፡ ምስ ውድብ የሆዋ ምሕባር ኣቋሪጽካ ትኸውን። ከምዚ ኻብ ዚኸውን እተወሰነ ግዜ ሓሊፉ ኪኸውን ይኽእል እዩ፣ ስለዚ፡ ንርእስኻ ኸምዚ ኢልካ ሕተታ፦ ‘ሕጂ ህይወተይ ዝያዳ ትርጕም ድዩ ዘለዋ፧ ሕጉስ ድየ፧ የሆዋ ድዩ ኣጕህዩኒ ወይስ ሓደ ዘይፍጹም ሰብ፧ የሆዋ ኣምላኽ ዝዀነ ይኹን ዚጐድኣኒ ነገር ገይሩ ድዩ፧’ የሆዋ ዚጠቕመና ጥራይ እዩ ዚገብር። ምሉእ ብምሉእ ምስ ወፈያና ተሰማሚዕና ኽንነብር እኳ እንተ ዘይከኣልና፡ ንሱ ግና በቲ ኻብኡ ዚመጽእ ጽቡቕ ነገራት ክንሕጐስ እዩ ዚደልየና። (ያእ. 1:16, 17) ድሕሪ ሓጺር እዋን፡ መዓልቲ የሆዋ ኽትመጽእ እያ። ስለዚ እምበኣር፡ ናብ ሕቝፊ እቲ ፈቃር ሰማያዊ ኣቦናን ናብ ክርስትያናዊት ጉባኤን እንምለሰሉ እዋን ሕጂ እዩ፣ ከመይሲ፡ ኣብዘን ዳሕሮት መዓልትታት፡ ከምኡ ምስ እንገብር ጥራይ ኢና ናይ ሓቂ ሰላማዊ ዅነታት ክንረክብ እንኽእል።—ዘዳ. 33:27፣ እብ. 10:24, 25።
18. ነቶም ዚመርሑና ኽንድግፎም ዘሎና ስለምንታይ ኢና፧
18 ነቶም ዚመርሑና ብተኣማንነት ንደግፎም። የሆዋ ልክዕ ከም ፈቃር ጓሳ፡ ይመርሓናን የዕቍበናን እዩ። ንወዱ ኸም ሓለቓ ጓሶት ገይሩ ሸይምዎ እዩ። (1 ጴጥ. 5:4) ኣብ ልዕሊ 100,000 ጉባኤታት ዚርከቡ ሽማግለታት፡ ንነፍሲ ወከፍ በጊዕ ኣምላኽ ንምጕሳይ ጻዕሪ ይገብሩ እዮም። (ግብ. 20:28) ነዞም ንኺመርሑ እተሸሙ ሽማግለታት ብተኣማንነት ክንድግፎም ከለና፡ ነቲ የሆዋን የሱስን ዝገበሩልና ነገራት ሞሳና ነርኢ ኣሎና ማለት እዩ።
19. ንሓድሕድና ኽንቀራረብ እንኽእል ብኸመይ ኢና፧
19 ንሓድሕድና ንቀራረብ። እዚ እንታይ ማለት እዩ፧ ሓደ ብዚግባእ ዝሰልጠነ ሰራዊት ካብ ጸላኢ መጥቃዕቲ ኼጋጥሞ ኸሎ፡ እቶም ወተሃደራት ንሓድሕዶም ይቀራረቡ እዮም። በዚ ኸምዚ ዘይጠሓስ ዕርዲ ይፈጥሩ። ሰይጣን ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኣምላኽ ዜውርዶ ዘሎ መጥቃዕቲ ይውስኽ ኣሎ። ስለዚ፡ እዚ ዘለናሉ ግዜ፡ ንሓድሕድና እንበኣሰሉ ግዜ ኣይኰነን። የግዳስ፡ ንሓድሕድና እንቀራረበሉን ንዘይፍጽምና ኻልኦት ዕሽሽ እንብለሉን ኣብ መሪሕነት የሆዋ ዘሎና ምትእምማን እነርእየሉን እዋን እዩ።
20. ሕጂ እንታይ ኢና ኽንገብር ዘሎና፧
20 ኵላትና ብመንፈስ ንቑሓትን ብተስፋ እንጽበን ክንከውን ኣሎና። ነቲ “ሰላምን ደሓንን!” ዚብል ኣዋጅን ነቲ ናይ መወዳእታ ምሕታም እቶም ሕሩያትን ብትዕግስቲ ንጸበዮ። ድሕሪኡ፡ እቶም ኣርባዕተ መላእኽቲ ነቲ ንፋሳት ጥፍኣት ኪፍንውዎ እዮም፣ ዓባይ ባቢሎን ድማ ክትጠፍእ እያ። ነዚ ኣገዳሲ ፍጻመታት እናተጸበና፡ ነቲ ኻብቶም ኣብ ውድብ የሆዋ ንኺመርሑ እተሸሙ ኣሕዋት ዚመጽእ መምርሒ ንቀበሎ። ንድያብሎስን ንኣጋንንቱን ምእንቲ ኽንቃወሞም፡ ንሓድሕድና ንቀራረብ። ነቲ ሓደ ኻብቶም ጸሓፍቲ መጽሓፍ መዝሙር ዝሃቦ ማዕዳ እንስዕበሉ እዋን ሕጂ እዩ፣ ንሱ፡ “ኣቱም ብእግዚኣብሄር ተስፋ እትገብሩ ዅሉኹም፡ በርትዑ፡ ልብኹምውን ይጽናዕ” በለ።—መዝ. 31:24።
^ ሕ.ጽ. 13 ብዛዕባ እቲ ኣብ መንጎ ናይ መፈለምታ ምሕታምን ናይ መወዳእታ ምሕታምን ቅቡኣት ዘሎ ፍልልይ ክትፈልጥ እንተ ደሊኻ፡ ኣብ ናይ 1 ጥሪ 2007 ሕታም ግምቢ ዘብዐኛ፡ ኣብ ገጽ 30-31 ርአ።