text:
ጉዳይ ጀጋኑ ስንኩላን ኤርትራውያን
ብ’ዮውሃንስ ጸጋይ (18 November 2015)
ብቐዳምነት ሰላም ንኹልኹም ኤርትራውያን!
ኣብዚ ናይ ሎሚ ሓጺር መልእኽተይ፡ ከምዚ ኣብ ኣርእስቲ’ዚ ጽሑፍ’ዚ ተጠቒሱ ዘሎ፡ ብዛዕባ ጉዳይ’ቶም ምእንቲ ህዝቢን ሃገርን ኤርትራ ዝሰንከሉን ኣብ ኣዝዩ ሕማቕ ኩነታት ዝርከቡን ጀጋኑና ኢዩ።
ከምቲ ኩልና እንፈልጦ፡ ብሰሪ’ቲ ክሳብ ሕጂ ፈውሲ ዘይተገብረሉ፡ ምምቕቓል ገድሊ ህዝቢ ኤርትራ ናብ ክልተ ውድባት፡ ማለት እታ ኣደ ሰውራና ዝኾነት ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ (ተሓኤ)ን፡ እታ ኣብ 1970 ካብኣ እተፈንጨለት ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ (ህግሓኤ)ን፡ ዝወለዶ ሳዕቤን፡ ገና ግቡእ ናብዮትን ክንክንን ዘይረኸቡ ስንኩላን ሓርነት፡ ኣብ ሱዳን (ከሰላ) ከምዘለዉ ይፍለጥ። እቶም ካልእ ስንኩላትና ድማ፡ ኣብ ትሕቲ ህግሓኤ እናተቓለሱ ዝሰንከሉ፡ ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ከምዘለዉ ዝፍለጥ ኢዩ።
እዞም ጀጋኑ ስንኩላትና፡ ብሰንኪ ከቢድ መውጋእቶምን ምስ ዕድመ እናገደደ ዝኸይድ ቃንዛኦምን፡ ኣብ ኣዝዩ ሕማቕ ናይ ናብራ ኩነታት ከምዝርከቡ፡ ዝተፈላለዩ ጸብጻባት የመልክቱ።
ንኣብነት፡ ኣቦ መንበር ሃገራዊ ማሕበር ስንኩላን ሓርበኛታት ኩናት ኤርትራ (ሃ.ማ.ስ.ሓ.ኩ.ኤ) መምህር ገብረብርሃን ኢያሱን ምክትሉ ኣቶ ፍስሃየ ተስፋማርያምን፡ ብዕለት 25 ጉንቦት 2015 ምስ መጽሔት ‘ብርዕና’ ኣብ ዝገበሩዎ ቃለመሕትት፡ ካብ 1976 ኣትሒዞም፡ ን’ሳላሳ (30) ዓመታት ኣብ ከቢድ ቃንዛ ዝነብሩ ስንኩላን ከምዘለዉን፡ ንቃንዛ ዝኸውን መድሃኒታት ሕጽረት ከምዘሎን ብ
ምሕባር፡ እቲ ብኣባላት ሃማደኤ ሽወደን ባህላዊ ምሸት ዝተኣከበ ገንዘብ ተዓዲጉ ዝተላእከ ፈውሲ ቃንዛ፡ ዓቢ ሓገዝ ከምዝገበረን፡ እዚ ሰናይ ተግባር ክዓዝዝ ከምዘለዎን ተላብዮም። እዞም ስንኩላትና’ዚኦም፡ ደድሕሪ ስዉኣትና ተሰሪዖም፡ ብቐዳምነት ኩሉ ዝከኣል ዘበለ ክግበረሎም፡ ሓደ ካብቲ ናይ መንግስቲን ሃገርን ቀዳምነታት ኢዩ ክኸውን ነይሩዎ። ቅድሚ ገለ ዓመታት፡ ንስንኩላን ዝኸውን ኣባይቲ ክህነጽ’ዩ ተባሂሉ ተጋዊሑ ምንባሩ ዝፍለጥ ኮይኑ፡ ድሓር ግን ህጣሙ ጠፊኡ፡ እቲ ዝተሃንጸ ኣባይቲ’ኸ ንመን’ዩ ተዋሂቡ? ብዛዕባ ምህናጽ ናይቲ ንስኩላን ዝተባህለ ኣባይቲ ዝምልከት፡ ሓደ ምስ ኩባንያ ህንጻ ሰገን ተቖጺሩ ዝሰርሐ ዝተጣየሰ ተጋዳላይ፡ ኣብ ዝገበሮ ቃለመጠይቕ፡ ኣስታት 500 ዝኸውን ኣባይቲ ንስንኩላን ተባሂሉ ይስራሕ ምንባሩ ይሕብር (ካብ መበል 25 ደቒቕ ንደሓር ናይዚ ቪድዮ’ዚ ስምዑዎ -
ኣብ 1994፡ ኣብ ልዕሊ’ቶም ኣብ ማይሓባር ተኣኪቦም ዝነበሩ፡ ምርኩስ ዝሓዙ ጀጋኑ ኣካለ-
ናብራ ናይቶም ኣብ መዓስከር ደንደን ዝነብሩ ብ’ዓረብያ ዝጓዓዙ ሓርበኛታት ስንኩላን ኲናት።
እቶም ሕማቕ ናይ ብጾቶም ዝረኣዩ፡ ኣብ ወጻኢ ኣብ ስደት ዝርከቡ መቕርብን መቓልስቶምን፡ ነቶም ኣብ ውሽጢ ዓዲ ዝጻቐዩ ዘለዉ ብጾቶም፡ ብዓቕሞም ንምሕጋዞም፡ ንብረት ናብ ኤርትራ ኣብ ዝልእኹሉ እዋን ድማ፡ ናይ ጉምሩክን ካልእን ጸገማት ከምዘጋጥሞም ይፍለጥ።
እዞም ጀጋኑ ስንኩላንና፡ ዓው ኢሎም ዘእውዩሉ ደብሪ የብሎምን። ለይቲ ምስ መዓልቲ፡ ኣብቲ ንጥዑይ ሰብ’ኳ ዘይበቅዕ መጽለሊ እናነበሩ ከለዉ፡ መንግስቲ ግን፡ ኣብ ወጻኢ ሃገር ንዝርከቡ ሰብ ዶላራት፡ መሬት ህዝቢ እናመንዝዐ፡ ብናጻ ጉልበት ኤርትራውያን ኣባይቲ እናስርሐ፡ መኻዕበቲ ናይ ወጻኢ ሸርፉ ገይሩዎ ይርከብ። ብጣዕሚ ዘሕዝን ኩነታት ኢዩ። ኣብ ኤርትራ፡ ገነት ዘይተሰርሓሎም ኣይኮንናን ንብል ዘሎና፡ እንታይ’ድኣ፡ ኣብ ካልእ ዘየድሊ ነገራት ዘይተኣደነ ወጻኢታት ክግበር ከሎ፡ ነዞም ስንኩላን ዝኸውን ግቡእ ክብሪ ግን ኣይተዋህበን። ጀጋኑ ስንኩላንና ብግቡእ ዘይተኽብር ሃገር ድማ፡ ልዑላውነት ሃገር ንምውሓስ ዝብገስ ውፉይ ዜጋ ንክህልዋ ዘይሕሰብ ኢዩ። ስለምንታይ ኢዩ ንዝሓለፈ 25 ዓመታት (ካብ ድሕሪ ናጽነት)፡ ከምዚ ክኸውን ተደልዩ? እምበኣር፡ እዚ ጉዳይ’ዚ፡ ነፍሲ-
እዚ ኣብ ላዕሊ ተጠቒሱ ዘሎ ኣብነታት፡ ገለ ኣዝዩ ውሑድ፡ ማለት ብዕሊ ክፍለጥ ዝኸኣለ ኣጋጣሚታት ኮይኑ፡ ብዙሕ ማሕበራዊ ሽግራት ስንኩላትና ገና ኣብ እዝኒ ሰማዕቲ ከይበጽሐ፡ ንጀጋኑና ግን የሳቕዮም ምህላዉ ክፍለጥ ዝግብኦ ኢዩ። እምበኣር፡ ናይቶም ኣብ ትሕቲ መንግስቲ “ብግቡአ ይናበዩ ኣለዉ” እናተባህለ ዝንገረሎም ጀጋኑ ስንኩላትና፡ ኩነታቶም እዚ ኣብ ላዕሊ ዝረኣናዮ ኢዩ።
ካብዚ ብምስዓብ ድማ፡ ኩነታት ናይቶም ካብ ኤርትራ ወጻኢ፡ ማለት ኣብ ሱዳን (ከሰላ) ብፍላይ ዝርከቡ፡ ናባዪ ዘይብሎም ጀጋኑ ስንኩላና ክጠቅስ ኢየ።
እዞም ጀጋኑ ስንኩላንና፡ ድሕሪ ምስጓግ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ (ተሓኤ)፡ ንኩነታቶም ዝከታተል ብቑዕ ኣካል ነይሩ ወይ ኣሎ ክበሃል ኣይከኣልን።
ብፍላይ እቲ ኣካላት ተሓኤ ዝነበረ ውድባት፡ ኣብ ሱዳን ዝነበሮ ኣብያተ-
ንሽግራቶም ዘቃልል፡ ማሕበር ኣቑሞም ደገፋት ክግበረሎም ዝሓቱ’ኳ እንተኾኑ፡ ሂወቶም ገና ኣብ ኣዝዩ ዝተሓተ ደረጃ ኢዩ ዝርከብ ዘሎ። እቶም ክሳብ ሕጂ ከይተሓለሉ ቆላሕታቖም ዝገብሩ ዘለዉ ኣብ ደገ ዝርከቡ ኣካላትን ውልቀሰባትን፡ ኣዝዩ ክብ ዝበለ ምስጋና ዝግበኦም ኢዩ። ከምኡ’ውን ማዕከናት ራድዮ ከም፡ ድምጺ ኤርትራ ሃሊፋክስ (ናዝ የማነ)፡ ከምኡ’ውን መርበብ ሓበሬታ መስከረም.ነት፡ ነዞም ኣብ ከሰላ ዝርከቡ ስንኩላን፡ ህዝቢ በብዓቕሙ ደገፋት ንከበርክተሎም፡ ሓበሬታ ብምትሕልላፍን ብምልጣፍን ብምስራሖም፡ ኣዝዩ ዝምስገን ኣበርክቶ ምዃኑን፡ ካልኦት ድማ ኣሰሮም ክስዕቡን ግቡእ ምዃኑ ክላቦ ይደሊ።
እምበኣረይከስ፡ ኩነታት ጀጋኑ ስንኩላትና፡ ኣብ ውሽጢ ዓዲ ኣብ ትሕቲ መንግስቲ ዘለዉ ኣብ ኣዝዩ ሕማቕ ኩነታት ኢዮም ዘለዉ። እቶም ኣብ ከሰላ ዝርከቡ ስንኩላትና ድማ ካብኡ ዝገደደ፡ ኣብ ሕማቕ ኣለዉ።
ተራና ከም ኤርትራውያን እንታይ ክኸውን ኣለዎ?
ተራና ከም ኤርትራውያን እንታይ ክኸውን ኣለዎ? ዝተወጽዑ ጀጋኑና፡ በጃ ሃገር ዝወደቑን ዝሰንከሉን ኣርካናትና፡ እናተሳቐዩ ኢድና ኣጣሚርና ስቕ ክንብል ኣይግባእን። ልክዕ’ዩ፡ እቲ መሰረታዊ ፍታሕ፡ ሃገርና ኤርትራ፡ ዓዲ ፍትሒን ሕጊን ምስ ኮነት፡ ጉዳያትና ብባይቶናን እቲ ባዕልና እንገርሖ መንግስትናን ምስ መጸ ጥራይ ኢዩ ዝረጋገጽ። ክሳብ ሽዑ ግን፡ ብፍላይ እቶም ኣብ መዳይ ሰብኣዊ መሰላትን፡ ረድኤታዊ ንጥፈታትን ክንዋሳእ ዝጸናሕናን ዘሎናን ኤርትራውያንን መሓዙትናን፡ ነዚ ጉዳይ ስንኩላን’ዚ ከም ዘየላቡ ጉዳይ ወሲድና ክንሰርሓሉ፡ ነቲ ዘሎ ስግራት ድማ ከነቃልለሎም ክንሰርሕ ይግባኣና። እዚ፡ ንኹሎም እንከላይ ነቶም ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ዘለዉ ኣብ ሕማቕ ኩነታት ዘለዉ ስንኩላትና እውን ዘጠቓለለ ክኸውን ኣለዎ። ከከም መጠን ሽግራቶም ተጸኒዑን ተራእዩን፡ ሓገዛት ክውፈየሎምን፡ ኩሉ ኣድላዩ ዘበለ ናይ መሰላትን ጥብቅናን ደገፋት ክማልኣሎምን የድሊ።
እዚ ናይ ጀጋኑ ስንኩላንና ሕቶ፡ ንኩልና ኤርትራውያን፡ ውድብ ከይፈለየ፡ ብሓባር ዝምልከት ጉዳይ ኢዩ። ወዮ ድኣ ሕልና ዘለዎን ሓላፍነታዊን መንግስቲ ዘይብልና ኮይኑ’ምበር፡ ከምቲ ግቡእ፡ እቲ ፍታሕ ካብ መንግስቲ ክመጽእ እንተዝኽእል ኣዝዩ ቀሊል ምኾነ ነይሩ። ከምቲ ኣብ ላዕሊ ብኣቦ መንበር ማሕበር ስንኩላን ዝተገልጸ ግን፡ እቲ ኣብ ዓድና ዘሎ መንግስቲ፡ ንስለያዊን ካልእ ፈንጠዝያን፡ ማእለያ ዘይብሉ ገንዘብ ህዝቢ እናህለኸ ከሎ፡ ነዞም ብቃንዛ ንሳላሳ (30) ዓመታት ብቃንዛ ዝሳቐዩ ዘለዉ ስንኩላትና፡ እቲ ቀሊል ፈውሲ ቃንዛ’ኳ ክቕርበሎም ኣይከኣለን። ስለዚ፡ ጻውዒተይ ንኹሉ ኤርትራዊ ውድባት፡ ማሕበራትን ውልቀ-
እዚ ዘቕርቦ ዘሎኹ ሓሳብ፡ ነቲ ናይ ጀጋኑ ስንኩላንና ኩነታት ኣብ ከመይ ደረጃ ከምዘሎ ንምእማት ኮይኑ፡ ብኡኡ መጠን ድማ ነቲ ሽግር ንምፍትሑ ኢደይ ኢድካ ክንበሃሃልን፡ ንምትግባሩ ኣድላዪ ዝኾነ ውደባ ከነማዕብልን ኢዩ። እቶም ምሁራትን ዓቕሚ ዘለኩምን ኣሕዋትን ኣሓትን፡ ነዚ ኣፈናዊ ሓሳብ’ዚ ከተዕዝዙዎን ዝያዳ ኣድማዒ ከምዝኸውን ክትገብሩዎን ትኽእሉ ኢኹም ዝብል ሓያል እምንቶ ኣሎኒ።
ፍትሒን ሰላምን ንህዝቢ ኤርትራ!
ሕድሪ ጀጋኑና ንዘልኣለም ይኽበር!
ዮውሃንስ ጸጋይ
ሎንዶን (ዓባይ ብሪጣንያ)
18 November 2015
ርእይቶ ንምሃብ፡ ኣብዚ ዝስዕብ ጠውቑ፡-
Copyright© 2013 - www.snitna.com
Contact us ርኸቡና Design: Yohannes Berhe


c: text/html

text:
መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ኣብ ትግራይ ሕጽረት መግቢ ንከየጋጥም ስራሕቲ ቅድመ ጥንቃቀ ከምዝፈጸመን ሎሚ’ውን እንተኾነ ምቹእ ኩነታት ንምፍጣር ጻዕሪ ይገብር ከምዘሎ ኣፍሊጡ።
ሚኒስትር ሰላም ወ/ሮ ሙፈርያት ከሚል ‘ሎሚ’ውን ናብ ትግራይ ብነፈርቲን ብጽርግያን ሓገዝ ንክልእኹ ዝደልዩ ኣካላት፣ እቶም መስመራት ክፉት ከምዝኾኑ ግን ከይተፈተሹ ከምዘይሓልፉ ገሊጸን’ ይብል ወኪልና ኣዲስ ቸኮል።
ፕረዚደንት ክልል ትግራይ ዶ/ር ደብረጽየን ገ/ሚካኤል ትማሊ ኣብ ዝሃብዎ መግለጺ ‘ብሓደ ገጽ ረድኤት ንክባጻሕ ተኹሲ ደው ኣቢልና፣ ሰራዊትና ካብ ትግራይ ኣውጺእና እናበሉ፣ ካብን ናብን ትግራይ ይግበር ንዝነበረ ናይ ኣየርን ምድርን ትራንስፖርት ብምዕጻው ሓገዝ ይኹን ካልኦት ኣገልግሎታት ኣቋሪጾም’ ኢሎም።
ካብ ኣዲሳበባን ኣስመራን ብቀጥታ ዝተዋሃቡ ግብረ መልሲታት ዛጊድ ኣይተሰምዑን። እንተኾነ፣ ሰበ ስልጣን ኤርትራ ቅድሚ ሎሚ ብመሰረት ዝሃብዎ ሪኢቶ ‘መንግስቲ ኤርትራ ይኹን ሰራዊት፣ ረድኤት ናብ ህዝቢ ንከይበጽሕ ዓንቂፎም ወይ ጉድኣት ኣውሪዱ ኣይፈልጥን’ ከምዝበሉ ዝዝከር እዩ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ተመራፃይ ፕሬዝዳንት ጆ ባይደን ድሕሪ ፅባሕ ረቡዕ ፅምብል ስነስርዓት ቃለ ምሓላ ንምፍፃም ይዳለው ኣብዘለው ቢሮ ፌደራል ምርመራ FBI ናይ ውሽጢ መጥቓዕቲ ክፍፀም ይኽእል እዩ ብዝብል ስግኣት ንዋሽንግተን ንክሕልው ንዝተመደቡ 25,000 ኣባላት ሃገራዊ ሓለዋ ድሕረ ባይትኦም የፃሪ ከምዘለዎ ተፈሊጡ።
ምንስቴር ሰራዊት ሪያን ማካርቲ ንኣሶሼትድ ፕረስ ኣብ ዝሃቡዎ መግለፂ ንሶምን ካልኦት መራሕትን ስግኣት ፀጥታ ንምህላው ዘረጋግፅ ዝኾነ ይኹን መርትዖ ኣይርኣናን ኢሎም።ኣብ ልዕሊ እቶም ሃገራዊ ሓለዋ ኣብ ብዝተኻየደ ምፅራይ እውን ዝኾነ ይኹን ፀገም ኣይተረኸበን ኢሎም።
ማካርቲ ብምስዓብ ‘’ብዘይምቁራፅ በቲ መስርሕ ንሓለፍ ኣለና፣ኣብቲ ስራሕ ኣብ ልዕሊ ዝተመደበ ሕድ ሕድ ሰብ ካልኣይ፣ሳልሳይ ምፅራይ ንገብር ኣለና’’ ኢሎም።
ናይ ወፃኢ ጉጅለታት ቅድሚ እቲ ፅምብል ቃለ ምሓላ ዕጡቓት የዳልው ምንባሮም ዝሕብር ናይ ስለያ ሓበሬታት ከምዘለው ወሲኾም ገሊፆም።
ካብ ስልጣኖም ይወርዱ ዘለው ትራምፕ ኣባላት ኮንግረስ ንዓወት ባይደን ንምፅዳቕ ናብ ዝተኣከብሉ ህንፃ ክምርሹ ንኣሽሓት ደገፍቶም ምስ ነገሩዎምንንካፒቶል ድሕሪ ምውራሮምን ሓለዋት ፀጥታ ካብቲ ልሙድ ብዝለዓለ ደረጃ ፅኑዕ ኮይኑ ኣሎ።
ከባቢ ካፒቶል እቲ ቐፅሪ ይኹን ሓፁር ዝተቐመጦ ናይ ዕጡቕ ስፍራ መሲሉ ኣሎ።ሰበ ስልጣን ንመብዛሕቲኡ ማእኸል ዋሽንግተን ሃገራዊ ሞል መንገድታትን ባቡር ጣቢያታትን ዓፂዮምዎ ኣለው።
ካብ ቨርጂኒያ ናብታ ከተማ ዘእትው ቢንቶታት እውን ተዓፂዮም ይርከቡ።
ዝልዓለ ስኽፍታታት ፀጥታ እንተሎኳ ባይደን ኣብቲ ልሙድ ቦታ ስነስርዓት ፅምብል ክገብሩ እዮም።
ናይ ባይደን ዳይረክተር ኮምኒኬሽን ኬት ቤዲንግፊልድ ን ABC ቴሌቪዥን ‘’ትልምናን ትፅቢትናን ተመራፃይ ፕሬዝዳንት ባይደን 20 ጥሪ ኣብ ምዕራባዊ ኣንፈት ናይቲ ህንፃ ምስ ስድርኦም ኮይኖም ኢዶም ኣብ ልዕሊ መፅሓፍ ቅዱስ ከንብሩ እዩ’’ኢለን።
ጉጅለ ባይደን እቲ ፅብምብል ውሑስ ንክኸውን ንልዕሊ ሓደ ዓመት ክሰርሑ ኣብ ልዕሊ ዝፀንሑ ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ምስጥራዊ ኣገልግሎት ሓለዋን መሻርኽቶምን እምነት ኣለዎም ኢለን።
ዝቅፅል ረቡዕ ሓዱሽ ምምሕዳር ክህልው እዩ ካብ ምባል ዝዘለለ ትራምፕ ንስዕረቶም ኣይቅበልን ብምባል ንባይደን እንኳዕ ሓጎሰካ ኣየብሉዎምን።
ትራምፕ መግለፂ ሰለማዊ ስግግር ስልጣን ዝኾነ ካብ ስልጣኑ ዝወርድ ፕሬዝዳንት ኣብ ስነስርዓት ቃለ መሓላ ተተካኢ ፕሬዝዳንት ናይ ምርካብ ን160 ዓመት ዝፀንሐ ባህሊ ዩናይትድ ስቴትስ ዕሽሽ ብምባል ኣብቲ ስነ ስርዓት ከምዘይርከቡ ገሊፆም ኣለው።ምኽትልፕሬዝዳንትማይክ ፔንስ ኣብቲ ስነስርዓት ክርከቡ እዮም።
ትራምፕ ኣብ ክንድኡ ረቡዕ ንጉሆ ብስነ ስርዓት ቀይሕ መንፀፍ ብፕሬዝዳንታዊ ነፋሪት /Air Force One/ፍሎሪዳ ናብ ዝርከብ መንበሪኦም ክጉዓዙ እዮም።
ናይ ትራምፕ ትልሚ ነቐፌታ ኣስዒቡ ኣሎ።’’ጥበብ ዝጎደሎ፣ዘይልሙድ ልዕሊ ኩሉድማ ኣድላይ ዝኾነ ፀጋታት ብምምቓል ኣብ ልዕሊ ሃገራዊ ድሕነት ዘየድሊ ሓደጋ ከስዕብ ዝኽእል እዩ’’ ክብሉ ሓሙሽተ ዴሞክራት ኣባላት ወከልቲ ቤት ምኽሪ ንምንስቴር ምክልኻል ክሪስቶፈር ሚሊርን ኣቦ ወንበር ሓባራዊ ሓይልታት ማርክ ሚልለይን ደብዳበ ፅሒፎም።
ወከልቲ ህዝቢ ቤት ምኽሪ ዩናይትድ ስቴትስ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ዓመፅ ብምልዕዓል ገበን ንትራምፕ ንካልኣይ ግዜ ካብ ስልጣኖም ክባረሩ ወሲኑ ኣሎ።ብሰኔት ዝውሃብ ፍርዲ ባይደን ቃለ ምሓላ ምስ ፈፀሙ ሽዑ ንሽዑ ክጅመር እዩ።ገበነኛ ኮይኖም እንተድኣ ተረኺቦም ትራምፕ ክልተ ግዜ ክባረሩ ዝተወሰኖም ፈላማይ ፕሬዝዳንት ዩናይትድ ስቴትስ ክኾኑ እዮም።ተመሊሶም ከይወዳደሩ እውን ክእገዱ ይኽእሉ።
ባይደን ስልጣን ምስ ሓዙ ብርክት ንዝበሉ ናይ ትራምፕ ፖሊስታት ንምቕልባስ መደብ ኣለዎም።


text:
እቲ ሰብ ምዃን ቀሊል ኣይኮነን። ኣኽሊል ፍጥረት ምዃን ንኸማኡ ኣይተዋህበን። ብኸማኡ’ውን ኣይተዋህበን። ንኵሉ ሓለፋ ዝኽፈሎ ዋጋ እነኤዎ። ንልዕልነት’ውን። ኣኽሊል፡ እቲ ዝለዓለ ካብ መዛንኡ እዩ። ጽላል’ዩ። ሓላዊ’ዩ። ኣኽሊል ንጉስ’ዩ። የመሓድር፡ የዋህድ። ሚዛንነት ይሕሉ። እቲ ማእከለ ሚዛን’ዩ። ተግባራውነት’ዩ። ርትዓውነት’ዩ። እምበኣር እቲ ሰብ ምዅን ሓለፋ ጥራሕ ዘይኮነስ እንተላይ ሓላፍነት እዩ።
ንሰብ ኣኽሊሉ ከኣ ኣእምሮኡ እዩ። ሰብ ነፍሱ ይፈልጥ፡ ከባቢኡ ይግንዘብ። ይትርጕም። ይገልጽ። ሰብ፡ ነፍሰ ንቑሕ’ዩ። እምኒ እምኒ ምዃኑ ዝፈልጥ እንተኾነ ኣይፈልጥን። ሰብ ግን ብዝወሓደ ‘ኣነ’ ይፈልጥ። እቲ ኣእምሮኡ ዝሰርሖ ‘ኣነ’።ካብ’ዚ ተበጊሱ ፍልስፍናታት፡ ስነፍልጠታት፡ ስነጥበባት፡ ስነስርዓታት ኣማዕበለ። እኩብ ማሕበራዊ ንቕሓት ከኣ ኣጥረየ። ንእግረ መገዱ ከኣ ነፍሲ ሰርሐ። ነፍሱ ከኣ እኵብ ድምር ንቕሓታቱን ተሞኵሮታቱን ኮነት። ካብ’ዚ ዓይኒ’ዚ ተራእዩ፡ ሰብ፡ ነታ ኣኽሊል ባዕሉ እዩ ደፊኡዋ ክበሃል ይከኣል። እዚ ኴይኑ’ቲ፡ ንግስነት ከቢድ ሓላፍነት’ዩ ኣየድቅስ ኣየስሕቕ ክሳብ ይቐትል።
እቲ፡ ዝዓበየ ተኣምራቱ፡ ወድ ሰብ፡ ኣእምሮኡ እዩ። ስለዚ ከኣ’ዩ ኣእምሮ ሰፈር ነፍሲ ተባሂሉ ዝእመነሉ። ንገዛእ ንቕሓቱ፡ ንገዛእ ‘ነፍሱ’ ብቀጻልነት ዘማዕብል ኣእምሮ። ነብሱ ዘባዛሕ ኣእምሮ። ተኣምራታት’ዩ እቲ ኵሉ ኣእምሮ ዝገብሮ። እዚ ኣእምሮ’ ዝተባህለ ተኣምር ግን ዝኽፈሎ ዋጋ ኣሎዎ !
እዚ ኣእምሮ ዝተባህለ ጸጋ ኣብ ሸከና ርእሲ ዝተባህለ ጽኑዕ ሳጹን ተዓጽዩ ጸጥ ኢሉ ዝቕመጥ ብሒቝ ኣይኮነን። ንሱ ብቐጻልነት ይውሕዝ፡ ይፈስስ፡ ይፈስስ ንቕድሚት ይምርሽ ምሰ’ኻውሕ ይላጋዕ፡ ይግዕር ኣይቈምን ግን። ንውሒዝ ሓሳባት ምዕጋት ክሳብ ክንደይ ብርቱዕ ምዃኑ፡ ንሓሳብ ምሕሳብ ሓደ ካብ’ቶም ቀንዲ ስራሓት ኣእምሮ’ዩ፡ እቶም ንሓጻር ጊዜ ከም ድልዬቶም ክቈጻጸሩዎ ዝበቕዑ ሱባዔኛታት ይተሓተቱ። ኣእምሮ ኣይድቅስን። እንተደቀሰ ይመወት።
ኣእምሮኡ፡ ንወዲ ሰብ’ውን ንባዕሉ፡ እቲ ዝዓበየ ሓደጋ’ዩ። እቲ መለኮታውነቱ፡ እቲ ዝለዓለ ምንቀኝኡ’ ከኣ ዩ ንወድ ሰብ። ግርንቢጥ? ኣይፋልን። ሚዛንነት’ዩ። ባህርያዊ ፍትሒ’ዩ።
ኣእምሮና፡ መንፈሳውነትና፡ ወድዓዊ፡ ክዉን ዝኾነሉ ትካል ሰብነትና። ፈጣርን ደምሳስን ከኣ ከም ምርጫና። ልዑል ነታጕን ፋብሪካ ሓሳባት’ዩ። እዚ ጕንዖ’ዚ እምበኣር ግዙፍ ሓላፍነት ኣጠቓቕምኡ ኣጣሚሩ እዩ። ኣእምሮ፡ እንተላይ ኣእምሮኣዊ ኣጠቓቕምኡ እዩ።
እቲ ግርንቢጥ እምበኣር ኣይግሪምቢጥን ስነሞገቱ እነኤዎ። ፍጥረት ምምዝባል ሚዛን ኣይትፈቱን፡ ኣይተፍቅድን። ዋላ’ሓነቲ ሓለፋ’ኳ ብኸማኡ ኣይትምጽውትን። እቲ ብልጭኡ ወድ ሰብ እንተላይ ንጥፍኣቱ’ውን ይሰርሕ። እምበኣር እቲ ንግስነት ዓንቃሪቦኡ እነሀሉ። ኣእምሮ፡ ንልምዓት’ዶ ጥፍኣት? ዘየቋርጽ ገድሊሓዋሩ እዩ። ዘየቋርጽ ስነእምሮኣዊ ጸቕጢ። ስእነተ ድቃስ፡ ምህላል ልቢ። ወርትግ ቍልሕ ምልሕ ወርትግ ፍርሒ። ወቐሳ፡ ርእሰ ወቐሳ፡ ርእይቶ፡ ተቓውሞ፡ ገዛ ክራይ፡ ሓማም፡ ሞት ውላድ … ፡ህይወት፡ ኣእምሮኻ ከየጥፋእካ ንኽትነብራ ቀሊል ኣይኮነትን። ኣእምሮ፡ ክልተ ዝብልሑ መላጺ’ዩ። ሓደ ሸነኹ መሪጾም ዝቀራደዱ ኣሎዉ። ዘደንግጹ፡ ኣብ ክልቲኡ ሸነኻት ብልሒ ተቐሚጦም ዘሽካዕልሉ’ውን ኣሎው። ንሳቶም እቶም ፈለማ ዝሕረዱ እዮም።
እቶም ዝኸፎኦም ግን እቶም ጸቅጢ በርቲዑዎም፡ መንፈሶም ደኺሙ ነእምሮኦም ምስካም ስኢኑ ዝዓቝሩዎንን ዘደስክልዎን እዮም። እንዳረየ፡ እንዳሰምዐ፡ ሓሽኻ ዝቐብርዎ። ኣእምሮ ግን ይመወት እምበር ኣይዑቌርን! ነዝ’ስ ኣይፈልጥዎን? ተዓቝሩ ከም ወይኒ ኣይምቅርን ከም ሰበይቲ’ውን ኣይበስልን። ኣእምሮ፡ ነቲ ዝተፈጥረሉ ስራሕ ‘ተዘይሰሪሑ፡ ይመውት። ከም’ቲ ዝኾነ ካልእ ኣካል’ውን ዝመውት። ነፍሲ’ውን ምስ’ኡ ትመወት። ነፍሲ ‘ተሞተት ድማ ኵሉ ይመውት። እቲ ሰብ ድማ ይመውት።
ሰብ ‘ተሞተ እንታይ ይኸውን? ዓቢዪ ፍልስፍናዊ ሕቶ ይመስል ቀሊል መልሱ። ሰብ ‘ተሞተ እንስሳ ይኸውን። ስለዚ’ዩ ድማ ሰብ ‘ተሞተ ቀልጢፍካ ምድፋኑ ግጉይ ዝኾነ። ኵሉ ዝሞተ’ውን ኣይቅበርን። ምናልባት ከም እንስሳ ክነብር መሪጹ እንተኾነ”ኸ እቲ ሰብ ዝሞተ? ሰብ ምዃን በርቲዑዎ ደኺሙ ደላይ ዕረፍቲ ‘ተኾነ’ኸ? እዚ ተኽእሎ’ዚ ተራ ተኽእሎ ጥራሕ ኣይኮነን ስነፍልጠታዊ መሰረትን ስነሞገትን ኣሎዎ። ኣእምሮ ሰብ፡ እቲ ንሰብ ካብ እንስሳታትን ኣታኽልትን ደንጎላታትን ዝፈልዮ ፍሉይ ጸጋ እዩ ! ኢሉ ሰብ ባዕሉ ኣረጋጊጽዎ። ካብ እንስሳታትን ኣታኽልተን ደንጎላታትን ድማ ነዚ ጽንሰሓሳብ’ዚ ዝተቓወመ የሎን። እምበኣር፡ ሰብ፡ ኣእምሮኡ ‘ተጥፈአ ወይ ‘ተደቀሰ፡ ንርእሱ እዩ ናብ እንስሳ ዘንኣሰ። እሞ ሰብ ኣእምሮኡ ‘ተቐተለ እንስሳ እዩ ዝኾነ። ነዚ ስነሞገት’ዚ እሞ እንታይ ክወጾ !
እዚ’ውን ክሳብ ክንድ’ቲ ክፉእ ኣይምነበረን። እቲ ቅሱን ስነኣእምሮኣዊ ናብራ እንስሳታት ኣጎምጃዊ’ዩ። ቀሊል ስለ’ዚ ኣጎምጃዊ። ግብሪ፡ ገዛ ክራይ፡ ቀለብ ቈልዓ ኣይከፍሉን … ። ምስ ባህሪዪ ተሰማሚዖም እቲ ዝበለጸ ካብ ህይወት ክረኽቡ ብባህረት ይጋደሉ። ኮርኳሒ ሕልና የብሎምን ነፍሰ ወቀሳ ኣይፈልጡን። ኣየዕዘዝሙን ህይወቶም ከምዝመጸቶ ይነብሩ። ኣብታ ዕምሮም ዝኣኸለትሉ ከኣ ብዘይ ብዙሕ ምዕርምራምን ኣውያትን ይኸዱ። ሕሉፍ ኣይግድሶምን ንሎም’መዓልቲ ጥራሕ ይነብሩ። ሎም’ዓልቲ ብዛዕባ ጽባሕ ኣይፈርሑን። ካብ’ዚ ዝበለጸ ናብራ’ሞ ኣበይ ክርከብ። ድቃስ’ዩ። ኣብ ጀርመን ከልቢ ‘ተኾን’ካ ገነት’ዩ። ከልቢ ኤልሳቤጥ ተይለር እንተኾነካ እቲ ጣዕሚ ናብ ብልሽውና ጥሒሱ ልብኻ ብስብሒ ጣዕ ከይትብል ተፈልርሕ። ኣህ! ድሙ ንበይና ትነብር ሽማግለ ሰበይቲ ‘ተዝገብረኒ … ። ድሙ’ውን ትሓልም’ያ።
ካብዚ ንላዕሊ ዝማዕረገ ናብራ እንስሳ’ውን ኣሎ። ምልዖ ዝመሰለት ነዋሕቲ ኣእጋርን ፡ ልስሉሳት ኣእዳውን … ኣየወ ክጥጥሕ’ቲ ድሕሬኣ ! ንግስቲ እትውጥሖ ፈረስ ‘ተትኸውን’ከ’ሞ … ንጹህ መንግስተ ሰማያት። ቀጠልያ ለምለም ጻሕ ዝበለ ሜዳ … ።
እቲ እንስሳ ምዃን ግን ፍስሓ ጥራሕ ኣይኮነን። ሓደጋ’ውን ኣሎዎ’ዩ። ንኣብነት፡ ዕድልካ ‘ተሓሚቑ፡ ኣድጊ ምዃን ኣሎ። … ኣይግበሮ ድኣ’ምበር … ኣብ ኤርትራ ! ኣይግበሮ። ኣይግበሮ ንጸላኢኻ እኳ ኣይትትምነዮ። እንተ ግን … ? ጡፍ በሎ ጡፍ በሎ … ! እወ፣ ካሊጉላ፡ ኔሮ፡ ሂትለር፡ ስታሊን፡ ቦካሳ የእዱግ ኤርትራ ኴይኖም ‘ተዝምለሱ ምናልባት ፍትሓዊ ‘ምነበረ። ምናልባት’ውን ንመንፈሳዊ ምዕብልንኦም ጠቓሚ ም”ነበረ። ማለት’ሲ፡ ብገዛእ ክልተ ኣእዳዎም ዝፈጸምዎ ገዛእ ተግባራቶም፡ ካብቲ ብዓይኖም ዝረኣዪዎ ንላዕሊ ኣብ ኤርትራ ጎሊሑ ምስተራእ’ዮም። ምናልባት ም’ነቕሑ። ምናልባት እታ ሓጺን ልቦም ም’መኸኸት። ተኣምር ዝምሰርሐ’ዩ’ቲ ምርኢተ ኢርትራ። ምናልባት’ውን በቲ ኢሳያስ ም’ቐንኡ። ምዓንጥኦም ም’ሓረረት። ብቕንኢ ድማ ጣዕ ም’በሉ ሳልሳይ ሞት።
ኣብ ቅድሚ ዓይኑ፡ ኵሎም ደቀቕቲ መለኽቲ’ዮም ንኢሳያስ። ኣብ ኵሉ ሜዳታት፡ ካብ’ኡ ዝለዓለ ክርኢ ኣየፈቱን ኢሳያስ። ብፍላይ ከኣ ኣብ’ቲ ፉሉይ ሞያኡ – ምልኪ። ስለ’ዚ ንዅሎም ይንዕቆም። ንሓንቲ ምኽንያት ጥራሕ’ኳ ንዅሎም ይንዕቆም። ኵሎም ሞይቶም። ንሱ ግን ገና ብህይወቱ ኣሎ ! ንሱ ንሞት መሊኹዋ እዩ። ክሳብ ዝመልካ ግን ብዙሕ ሞይቱ። ንሱ ግን ከምዝሞተ ፈጺሙ ኣይኣምንን’ዩ። ሸቶኡ ቀቲሉ፡ ሕልንኡ ቀቲሉ፡ ቃሉ ቀቲሉ፡ ዝንኡ ቀቲሉ፡ ንልቢ ዓዱ ቀቲሉ ገና እነብር ኣሎኹ ኢሉ ይኣምን። ከም’ቲ ቺናዊ ጀነራል … ። ርእሱ ተቈሪጻ ኣብ መሬት ተሰንድያ፡ ንሱ ኣይፈለጠን ገና ይዋጋእ ይፋለጽ። እታ ርእሱ ብዘይ ርእሲ ክዋጋእ ርእያ ( ኣቤት ናህሪ!) ተንተኽቲኻ ትስሕቕ። ርእሱ ኣብ መሬት ተሰንድያ ክትስሕቆ ርእዩ ግን ከምዝሞተ ኣስተውዓለ። ሽዓ ከኣ ናብ መሬት ጡብ በለ።
ኢሳያስ ግን፡ ርእሱ ኣብ መሬት ተደርብያ እንዳረኣያ፡ ኣይርእሰይን ! ኢሉ ይኽሕድ ድኣ’ምበር ኣይሞውትን። ጤረር ጽንዓት ኤርትራ’ዩ ‘ቲ ሰብኣይ።
እዚ ኵሉ ኵሊተ ዘረባ፡ እቲ ኣድጊ ኤርትራ ምዃን ክሳብ ክንደይ ሓማቕ ዕድል ከም ዝምነበረ ንምስትውዓል’ዩ። ኣይ ጽቡቕ ካርማን ! እቲ ፈላሲ’ውን ርእሱ ምነቕነቐ። እቲ ሎም ዘመን ኣድጊ ኤርትራ ረኺቡዎ ዘሎ፡ ወዮ’ድኣ’ቲ ኤርትራዊ ብዛዕባ ሽግራቱ ጥራሕ ዝዛረብ ኴይኑ’ምበር፡ ስቅያቱ ኣብ’ቲ ምሉእ ታሪኽ ኤርትራዊ ኣድግነቱ ተራእዩን ተሰሚዑን ኣይፈልጥን። እቲ እሳያስ ርእስና ንኽእል ኢሉ ክመካሕ ከሎ ኣድጊ ይስከሞ ማለቱ ነበረ። ኣብ ልዕሊ’ቲ ዘይውዳእ ዕማምቱ ታክሲ ከተማታት ‘ውን ተወሲኽዎ። ደቂ ሰበ ስልጣናት ንቤት ትምህርቲ የመላልስ። ናብ ሱፐር ማርኬት ይለኣኽ። እሞ ከኣ ንሰብ መድሃኒት ዘይተረኽበ ገጸብኡ ክሕከም’ዶ’ኸ ይመስለኩም? ሰብ ከብዱ ከይጸገበት ንሱ ሓሰር ንፋይ ክረክብ’ዶ ይመስለኩም? ኣድጊ ሕማቕ ረኺቡ ሰብ ሓሰር ንፋይ ክበልዕ ጀሚሩ። (Eritrean full corn !) ስለ’ዚ’ዩ ከኣ ዝኾነ ኤርትራዊ ኣእምሮኡ ከጥፍእ ኣዝዩ ክጥንቀቕ ዘሎዎ ነቲ ኣድጊ ምዃን ስለዘሎዎ።
እቲ ገመል ምዃን’ውን ብዙሕ ዘወናውን ኣይኮነን። እወ፡ ከም ገለ ኣብ በዓል ኣቡ ዳቢ፡ ዱባይ ‘ተነጢብካ፡ እሞ እንዳ ሓደ ሸኽ ከኣ፡ ጀና ዘይኣቶኹ ኣይምበልካን። ኣብ ፈቐዶ ሑጻን እምንን ክሳዱ ደርብዩ ከብዱ እንዳሓሰየ፡ ሓንቲ ሳዕሪ ኣብ ኣስናኒኡ ቀርቂሩ ‘ያ ረብ! ገመል ዓረብ ዘይገብርካኒ !‘ ኢሉ ክራገምን ክሓልምን ዝውዕል ኤርትራዊ ገመል ውሑድ ኣይኮነን። እቲ እዋናዊ ኣከዋውንኡ፡ እቲ ምስፍሕፋሕ ዝንኡ ኣብ ኤርትራ፡ ገመል፡ ጽልግልግን ዘተሓማምን’ዩ። ኣብ ኵሉ ኣቕራሻት ሃገርን ማሕተመ መንግስትን ተለጢፉ ትእምርተ ሃገር’ዩ። ንዝኾነ ኤርትራዊ እንስሳ፡ ናይ ቤት ይኹን በረኻ፡ ተዋሂቡ ዘይፈልጥ ክብሪ’ዩ። ገመል፡ ማህተመ ንጉስ’ዩ።፡ ዘገምታን ጽሮትን ዘደንቕ ንጉስ።
ኵሉ ዘንጸባርእ ግን ወርቂ ኣይኮነን። ኣብ ቅርሺ ይጠቃዕ ድኣ’ምበር ሳንቲም ኣይውንን። እቲ ወድዓዊ ኣተሃላልውኡ ካብ ኣድጊ ኣይፍለን። እንተኾነ እቲ ትእምርተ ሃገር’ዩ።
ስለምንታይ’ከ ኣድጊ ትእምርተ ሃገር ዘይኮነ? ማለት’ሲ፡ ብዝውሓደ ዘይተወዳደረ። ኣይተሓተን ፈጺሙ ኣይፈለጠን። ኣድጊ ኣብ ጸብጻብ ኣይኣተወን። ኣድጊ ስእሊ የብሉን ኣይህሉውን። ኣድጊ ኣገልጋሊ ጥራሕ እዩ። ኣብ’ቲ ቅርጻ ብድዐ ‘ቲ መላኺ ኣይሰጥምን። ኣየንጸባርቕን’ዩ ኣድጊ ሕብሪ’ኳ የብሉ። ኣድጊ ጸዳለ ጽድቂ የብሉን። ንወለዶታት ከም ኣእምሮኣልቦ ምእዙዝ ኣገላጋሊ፡ ‘ተበሊዑን ሰትዩን ሰሪሩን ከኣ ከም ኣድጊ ዝርፍዕ ሰራሕተኛ እዩ ተራእዩ። ኣድጊ ድማ ተቐቢሉዎ እዩ። ኣድጊ፡ ግዳዪ ምልኪ እዩ። ግዳይ ፍጥረቱ ከኣ። ቍንጹብ’ዩ ኣእምሮኡ ከማዕብል ኔሩዎ ንሱ’ግን ብልዕቱ ከዕቢ መሪጹ። ንሱ ትእምርተ ሓፋሽ ጥራሕዩ።
ግን’ከ ገመል ኣብ ልዕሊ ኣድጊ እንታይ ብልጫ ኣሎዎ? ቈማት’ዩ። ግርማ ኣሎዎ። ብዙሕ ይጸውር። ብዙሕ ይጻወር። ኣድጊ’ውን ብዙሕ ይጸውርን ይጻወርን’ዩ መጠን ግዝፉ። እቲ ምጽዋር ድማ ሓሊፍዎ። ግርማ ድማ ካብ ዓይኒ ረኣያይ እዩ። እቲ ግርማ ዝርኢ ኣብ ኣድጊ’ውን ይርኢ። ብዛዕባ ቍመት ድማ … ኣድጊ’ኮ ንነብሱ ባዕሉ ኣይሰርሓን። ንሱ ንከበሳን ንእምንን’ዩ ተሰሪሑ። ኣእጋሩ እንተሓጸራ ንመሬት ቀሪበን ኣደልዲለን መታን ክረግጻ እዩ። ኣብ ቦትኡ ኣድጊ፡ ርግጽ ንጉስ ጽዕነት’ዩ። ኣብ ዝባኑ ማይ ዝመልአ መንድዓት ተሰኪሙ ላዕልን ታሕትን ዘይበለ፡ ብርኩ ዘየንውሐ ክበሃል ኣይከኣልን። ግድን ብርቱዕ ሓይሊ ‘ተተደልየ ከኣ ንበቕሊ ይወልድ’ዩ።
ወዮ’ድኣ ‘ታ ስሙ ምርርቲ ኴይና’ምበር፡ በእምሮ’ውን፡ ብስነፍልጠት ተዓቂኖም ዳርጋ ፍልልይ የብሎምን። ኵሎም ሃደምቲ እንስሳታት ብርቱዕ ብርኪ ድኣ’ምበር ብርቱዕ ሓንጎል ኣየድልዮምን። እንተኾነ፡ ሓንጎል ኣድጊ’ውን ትዓቢ ክንዲ ሑጻ’ውን ‘ተኾነ። እሞ ኣይፍሕን፡ ትእምርተ ሃገር ዝኣኽል ግርማ’ስ ብመልኽዕ፡ ብመጠረዚ ክውሰን? ካልእ ምኽንያት’ሲ ክህሉ ኣሎዎ። ገለ ውሽጣዊ ጕርሒ’ስ ኣሎዎ።
እቶም ክርስትያን ከበሳ ገመል ኣይበልዑን። ብመሰረቱ ስጋ ዝጸዓን እንስሳ ኣይበልዑን ጸብኡ ኣይሰትዩን። እዞም ኣስላም’ሲ፡ ነታ ገመል ስጋኣ ይበልዑ፡ ጸባኣ ይሰትዩ ክንደይ ይስስዑ … ! እቲ ምጽዓና ከይኣኽሎም’ሲ … ። ጺን የብሎምን ! ገመል እምበኣር ከም ኣድጊ እንስሳ ጽዕነት እያ ልክዕ ከም ስጋ ኣድጊ ድማ ኣይትብላዕን።
በቲ ካልእ መዓቀኒ – ሓደ ሸኾና ኣይብላዕን ክልተ ሸኾና ይብላዕ – ግን ገመል ክትብላዕ ይግብኣ’ዩ ከም ላም። እወ … ትብላዕ … ኣህ! እንታይ’ሞ እዞም ኣስላምን’ዶ ጽዒኖማ። ንዕኦም ንሕደገሎም ኣስላመይቲ እያ።
ኣይግበሮ ድኣ’ምበኣር፡ ‘ቶም ኣስላም ኣቡዑሮምን ኣላማቶምን፡ ጤለ በጊዓቶም ክጽዕኑ ‘ተጀሚሮም፡ ክርስትያን ከበሳ ናብ ቈጽለ መጽሊ ወዲቑ ክእለሽ’ዩ። ገመል እምበኣር በዓልቲ ድርብ ሞያ’ያ። ንኣድጊ በዚኣ ትበልጾ። እዛ ብልጫ’ዚ’ኣ ግን ነዊሕ ትሕክም ኣይትመስልን። ህዝቢ ከበሳ፡ ንስለ ዝናን ክብርን ዝፈትዎም ኣእዱጉ፡ ኣእዱጉ ክበልዕ ክጅምር’ዩ። ጠምዩ ዘይኮነስ ፈትዩ። ድሮ’ውን ጀሚሩ ኣሎ ይስማዕ። ኣድጊ ገና ይከራኸ ኣሎ ኣይሓመቐን።
እሞ እቲ ገመል ድኣ ብምንታይ ይበለጽ? ገለ ኣገዳሲ ምኽንታት ክህሉ ኣሎዎ … ። ትእምርተ ሃገር ንዝኣክል ሕቶ… ? ኣብ ኤርትራ ምኽንያት ካብ ተሳእነስ እምበኣር እስከ ደገ ንጻእ ገለ ብርሃን ‘ተበርሀ። ወጺእና፡ መርሚርና፡ ተመራሚርና ነቲ ምኽንያት ከኣ ዳርጋ በጺሕናዮ። እቲ ኤርትራዊ ገመል፡ ንሱ ናቱ ብዙሕ ዘይብሉ ግን ንግርምኡ ኣብ ኤርትራ ዘዕቢ ኣህጉራዊ ግርማ ገመል ኣብ መላእ ዓለመ ኣእግማል እንዳማዕበለ ከይዱ። ገመል፡ ንጉስ ምሉእ ምድረበዳ ኴይኑ ኣብ ምሉእ ምድረበዳ ዓለም ዝናን ተፈታውነትን ኣጥርዩ ጸኒሑ እዩ። ግደ ሓቂ ንምዝራብ ድማ ርግጽ ተኣምር ምድረበዳ እዩ። ዕድሉ ጽቡቕ ኴይኑ ድማ እቲ ዝበዝሐ ነዳዲ ዓለም ኣብ’ቲ ንሱ ዝነገሰሉ ምድረበዳ ከም ማይ ተዃዕዩ ንሱ’ውን ቀድዪዎ ካብ ኣገልግሎት ጽዕነት ተገላጊሉ ንመልክዑን ስፖርታዊ ንጥፈቱን ጥራሕ ይነብር ኣሎ። ነታ ጠረር ምቾት ገመል በጺሑዋ እዩ። እቲ ምድረበዳ ብካዲላካትን መርሰደሳትን ላንዳ ሮቨራትን ፈሎቝሎቝ ኢሉ፡ ገመል ተጸይሩ። ካብ ጸዋሪ ናብ ተጸዋሪ ኣድጊ ኣይሓልሞን። ገመል፡ ተዃሑሉ ተሰንቲሩ ‘ተምሳሉ ተወልዊሉ ትእምርተ ምሉእ ምድረበዳ ኴይኑ። እቲ ጎሳስነቱ’ውን ናብ ዓቕልን ጥንቃቔን ተተርጕሙ ሎሚ ጸርፊ ኣይኮነን ናእዳ እዩ። ነዚ ምስሊ’ዚ ኣብ ኤርትራ ምንጽብራቑ ድማ ብዙሕ ፖለቲካውን ዲፕሎማስያውን ስነኣእምሮኣውን ረብሓታት ኣሎዎ። ንሃብታም ጎረባብትኻ ምምሳል ወርትግ ጠቓሚ እዩ። እቲ ቀስ ኢልካ ምኻድ’ውን ኣንበይተጸልአን። ፕረሲደንት ኢሳያስ ንባዕሉ ቀስ ኢልና ኢና ንኸይድ ግን ንኸይድ ኢና ! ክብል ተመኪሑ እዩ። እንኳዕ ከኣ ኣካይዳ ገመል ከድና ዘይ ናብ ጕድጓድ ኢዩ ዝመርሓና!
እቲ ጕርሒ ካብ’ዚ ዝዓሞቘ’ውን ይኸውን። ገመል ዕጪኡ ኴይኑ ኣብ’ቲ እስላማዊ ምድረበዳ ስሱን’ዩ። ኣድጊ’ውን ኣሎ ‘ተኾነ ገመል ኣንስቲ ተጸዊዑ ኣገዳስነቱ ንኡስ’ዩ። ገመል ግን ኣስሊ ውላድ ምድረበዳ እዩ። ትእምርተ ጽንዓቱ፡ ኵርዓቱ። ገመል ናብ ጣዖት ክምለኽ ቀሪቡ። መንግስቲ ኤርትራ ከኣ ኣካል ናይ’ዚ ኣደናቒ ኩልት ገመል (cult of the camel) ምምሳል ኣካል ሓያሎ ፖለቲካዊ-ስነኣእምሮኣዊ፡ ዲፕሎማስያዊ፡ ፕሮፓጋንዳዊ ጥቅምታት ከምዝነብሮ ብባህረት ይፈልጥ። ኣብ ኢድ ክኢላ ጥበበኛ፡ ‘ገመል’ ክሳብ ኤርትራ ዓረባዊትን እስላማዊትን እያ ንምባል ክምጠጥ ይከኣል። ንኣድጊ መጢጥካ ናበይ ትበጽሕ!?
ንዝጠመየ፡ ንዝጸምአ፡ ገመል እንዲኻ ተጻወር! ክትብሎ ይከኣል። ደንጕኻ ንዝበለካ ገመል እንድ’ዬ! ክትብሎ ትኽእል። ምስ ኣድጊ ከም’ዚ ክትገላበጥ ኣይትኽእልን። ገመል እምበኣር ሓደ ካብ’ቲ ዘይውዳእ ጕርሒታት ኢሳያስ እዩ።
ኣድጊ ትእምርተ ሃገር ‘ተዝነብር’ኸ? ኣ ዑዝቢላህ … !
ኣድጊ ከይተበገሰ ዝተሳዕረ ምስኪን እዩ። ንህዝቢ ኤርትራ ከኣ ይመስል የደንግጸካ። ሓንሳብ ኣድጊ ተባሃሉ ነዚ ምርኢቱ’ዚ ክቕይር ንብምሉኣቶም ቈነንትን ቀባእትን ዓለም ኣኪብካ እኳ ንጋዳ። ካብ ኵሉ ነቲ ኣድጊ ምዃኑ ምቕባሉ፡ ካብ’ዚ ገዛእ መግዛእቲ ገዛእ ሓንጎሉ ከተላቕቖ ድማ እቲ ዝበርዐ ገድሊ’ዩ እቲ ገድሊ ጸረ ነፍሱ ኴይኑ። ከባቢ’ኡ’ውን ርእሰ ንቕሓቱ ከዕቢ ዘተባብዖ ኣይኮነን።
እታ ህይወት ዓዃይ ከበሳ ብዘይካ ኣድጊ ስድሪ’ኳ ፍሕዅ ኣይትብልን። ኣድጊ’ውን ይፈልጥ። ሓንቲ ኣድጊ ግን እቲ ዓዃይ ኣገልግሎታ ብልክዕ ዝመዝን ‘ተነበረ ኣገጋጊጻ ክትፈልጥ ወሲና ንጎይትኣ እቲ ምስ ሞትኩ ተልቅሶ ክሰምዖ እደሊ ኣሎኹ’ሞ ሃየ ኣስምዓኒ በለቶ።
ቀለሙ ቀለሙ ኣንቲ ቀለ
ኣንቲ ጓል ጻዕዳ ኣንቲ ቀለሙ
ኣንቲ ጓል ደስታ ቀለሙ
በዓል ጣፍ’ዶ ኣብጺሑ መርገሙ
በዓል ዳጕሳ’ዶ ኣብጺሑ መርገሙ
ጽጡሕ ምድረቤት’ዶ ኣብጺሑ መርገሙ
ንስኽስ ኼድኪ ደቅኺ ይደገሙ
ኣልቀሰላ እቲ ዓዃይ። እታ ኣድጊ ንዓለም ክትርድኣ ስኣነት። እዚ ሰብ’ሲ በታ ከብዱ ጥራሕ ክሓስብ ? ኣነ’ውን በዓልቲ ከብዲ እንድ’ዬ? እቲ ዝስከሞ’ኸ? እቲ ዝጓሩቶ’ኸ? እሞ ንደቀይ ለኪሙ? መን ድዩ ንመወዳእታኡ ክጕዳእ? ነታ ዘረባ’ኳ ሳንቲም ዘይትክፈላ ጥዕምቲ ዘይትወጾ ? እንስሳ ልክዕ ከም ወናኒኡ’ስ ክበሃል እንድ’ዩ። ቀለሙ ንያታ ኣዝዩ ተተንከፈ። ከይሓፈረ ርእይቶኣ ሓቲትዋ ድማ   ክትብል ንሕቶ ብሕቶ መሊሳትሉ።
ሓደ ማሕበር ምሕጋዝ ኣእዱግ ንኣድገ-ስኡናት ኤርትራውያን ዝተባህለ ጀርመናዊ ማሕበር ግብረጽድቂ ( Deutche Essel Gesselshaft: Esselhilfe für Eritrea ) ግን፡ ንእግረ መገዱ፡ ንክብረትን ዋጋን ኣእዱግ ኤርትራ ዘድምቕ ግብረ ሰናያት የካይድ ምህላዉ ፈነዋ ተለቪዝዮን ARTE.De. ኣብ ናይ ጥሪ፡ 2010 ፈነውኡ ኣቓሊሑ። ኵለን ሰብኣዊ ሰናይ ማሕበራት ካብ ኤርትራ ተሰጕጔን፡ እዚ እንስሳዊ ማሕበረ ሰናይ’ዚ ግን ገና ክሰርሕ ምፍቃዱ ስነሞገታዊ እዩ። እታ ሃገር ናብ ስም ኣድጊ ዝገነሉ ኵሉ ሸነኻዊ ሃለዋት እንዳኣተወት እያ። አረ ኣትያ እያ። ሃገራዊ ፖስታ ቤት ኤርትራ ኣብ ምዝርጋሕ ቡስጣታት ኣድጊ ሃገራዊ ግቡኡ ዝፍጽመሉ ኣኽእሎታት ኣጽኒዑ ወዲኡ ኣሎ። ኣብ ኵሉ ጎደናታት ከተማታት ጋብላታት ማይን፡ መዕረፍ ኣእዱግን፡ ቤት ሳዕርታትን ጥረምረን ከይተረፉ፡ ድሮ ተነዲፎም ይርከቡ። ከይዱ ከይዱ፡ ኣድጊ ነቲ ምሉእ በርጌሳዊ ትራንስፖርት ኤርትራ ክትክእ’ዩ። ኣብ ክንዲ ታክሲ ! ኣድጊ ! ክበሃል እዩ። እቲ ኣድጊ ድዩ ኣድጊ እቲ በዓል ኣድጊ ኣድናጊሩ ከናቍት’ዩ።
ኣደይ ትበርህ ሓንቲ ካብ ተጠቃሚት ናይቲ ፕሮግራም’የን። ኣብ ሓንቲ ቍሸት ከበሳ፡ ኣብ ሓንቲ ህድሞ ከበሳ ይነብራ። ካብ ዘመነ ፈርዖን ኣይተቐየረን ኣሰራርሓኣ። ኣብ ዘመነ ፈርዖን ተሃኒጻ ማእከልነታ ተመዛቢሉ ትራጠጽዩም መሲላ’ያ። በዓል ቤተን ምዉት፡ ክልተ ደቀን ስዉኣት፡ ኣብታ ቤት ንውልቀን እየን ንሰን’ውን ካብ ዘመነ ፈርዖን ይመስላ። እቲ ፈርዖናዊ ዕርፊ ኣብቲ ገደና ተደርብዩ’ዩ ዘልዕሎ ስኢኑ። ኣብ’ቲ ቦታ፡ ጊዜ፡ ንኣሽሓት ዓመታት ዝሞተ ይመስል። ሎሚ ጊዝያት ግን፡ ኣምላኽ ይመስገን ፡ ብዝወሓደ፡ ተንቈልቍል እኳ’ላ።
ኣደይ ተበርህ፡ ኣብ እንግድዐአን ዕትሮ ተሰኪመን፡ ቍልቍለት ወሪደን ዓቐበት ደይበን ንቤተን ክምለሳ ክልተ ሰዓት ይወስደለን ከም’ቲ ኣብ ዘመነ ፈርዖን። ክልተ ሰዓት ንሓንቲ ዕትሮ ማይ። ጭሕመይ ዘየላጽያ ማይ። ኣደይ ትበርህ ግን ካብአን ገጸን ይሕጸባ። ካብአን ጎሮሮአን ይዕንግላ። ካብአን መግበን ይሰርሓ፡ ቡነን የፍልሓ፡ ክዳነን ይሓጽባ። ንጽብሒ’ቱ ንግሆ ድማ ዕትሮአን ተሰኪመን ንሩባ ይወርዳ ከም’ቲ ኣብ ዘመነ ፈርዖን።
ሽግረን፡ ናይ’ቲ ዞና ናይ ማሕበራዊ ዕዮታት ሓላፊት ኣጽኒዓቶን፡ ክሕገዛ ከምዝግብአን ናይ’ቲ ወረዳ ምምሕዳር መርሚሩዎን ተሰማሚዑን፣ ኣማኻሪ ፕረሲደንት ፈሪሙሉን፣ ማሕበር ኣእዱግ ጀርመን፡ ፍሉይ ማሕበር ሓገዝ ኣድጊ ንኤርትራውያን፡ ሓደ ኣድጊ ነደይ ትበርህ ክትሕግዝ ተፈቕደሉ። ንኽሕግዝ ፍቓድ መንግስቲ የድልዮ’ዩ’ቲ ማሕበር።
ዕዳጋ ኣድጊ ንሰብኡት ጥራሕ ዝምልከት ኴይኑ ድማ ሓደ ተባዕታይ ኣባል ማሕበራዊ ዕዮታትን ክልተ ርእሱን ራብዐይቶም ኣደይ ትበርህን ኴይኖም ንዕዳጋ ኣእዱግ ወረዱ። ድሕሪ ብዙሕ ምርመራ ኣስናንን፡ ክሳድን ጎሎን ከኣ ኣብ ሓንቲ ጽብቕቲ ኣድጊ ብ1500.00 ቅርሺ ናቕፋ ( 130.00 ኢሮ) ተሰማምዑ። ኣደይ ትበርህ ከም’ታ መዓልቲ’ቲኣ ጌረን ተሓጕሰን ካብ ዘይፈልጣ መዋእላት ሓሊፉ እዩ። ዕድለን ጽቡቕ ኴይኑ ድማ እታ ኣድጊ ድቂ’ውን ሒዛ ጸንሐት። ድሕሪ መንፈቕ ድማ ድርብ ክሕጎሳ’የን ኣደይ ትበርህ።
እቲ ቍሸታዊ ምጣኔሃብቲ ሓደ ኣድጊ ደሊቡ ከኣ ምልእቲ ዓዲ ምሰደይ ትበርህ ተሓጎሰት። ሽማግለታትን ቈልዑትን ዓዲ ኣብ ቅድሚ ቤት ኣደይ ትበርህ ተኣኪቦም ሓጎሶም ገለጹ። ቈልዓ ኴይኑ ወይ ኣሪጉ ስኑ ዘይረገፈ ኣይነበሮምን። ደርጊ ስኑ፡ ብዘይካ ኣድጊ ዝሰረረ ኣይነበረን ኣብ’ታ ዓዲ። ከም’ቲ ኣድጊ ጽኑዕ ደንቲስታዊ ምርመራ ‘ተዝግበሮም ሓደ’ኳ ኣንበይተሸጠን። ሓደ ቈልዓ ክራር ወቕዐ። ሓደ ሽማግለ ኮቦሮ ወቕዐ። እቲ ጓይላ፡ ጓይላ ቈልዑትን ኣረገውቶትን ኴይኑ ኣይደመቐን። ንስለ ወግዑ ግን እሽም ተባህለ። ኣደይ ትበርህ’ውን ኣብ ልዕሊ’ታ ረሳሕን ብላይን ክዳን ቤተን ሓንቲ ጽርይቲ ናይሎን ቀሚስ ለቢሰን ኣዕለላ። ሓንቲ ብቐጻልነት ቍልዒ ዓይነይ ብጉንቦ ኢደን ከልግሳ ዝቃለሳ ዝነበራ ካልእ ፈርዖናዊት ሰበይቲ’ውን ኣዕለላ። እቲ ጓይላ ከኣ ሽዓ ቀሃመ። ንስእሊ ተለቪስዮን ግን እኹል ነበረ።
ንጽብሒቱ ንግሆ ጸሓይ ከይበረቐት፡ ኣደይ ትበርህ ኣድገን ጽዒነን ንሩባ ተሃንፈፋ። ነብሰን ፈዅሱለን ነቲ’ኻውሕ ከም’ዛ ሰሰሓ ነጠርኦ። ኣርባዕተ ዕጽፊ ማይ ጽዒነን ድማ ነቲ ዓቐበት ‘ተተሓሓዝኦ። ኣብ 20 ደቓይቕ ድማ ንቤተን ከተፍ በላ። ወዮ ሕማም ሕቘ ድማ ብንን በለለን። ወዮ ኣድጊ ድማ ምጣኔሃብታዊ ተኣምራት ሰርሐ። ኣደይ ገነት ነብሰን ክኢለን’ሲ ክሳብ ንኣድገኣልቦ ደቂ ዓዲ ማይ ክሸጣ ከኣላ። ኣብቲ እቲ ኣድጊ ዝቈጠበለን ጊዜ ከኣ፡ ክልተ ሰዓት ንመዓልቲ፡ መብልዕ ቍርሲ ክሰፍያ ጀመራ። ዝቘርስ ‘ተረረኺቡ ድማ ንዓኣ ሸይጠን ክቈርሳ እየን።
እሞ ገመል ተጠንቀቕ ኣድጊ ደቂሱ ኣይሓደረን።
ድቁሳት ኣእምሮ’ውን ተበራበሩ እቲ እንስሳ ምዃን ኣድጊ ምዃን’ውን ኣሎዎ። እሞ ኣድጊ ኤርትራ!
የቐንየለይ።


text:
ኣብ ትግራይ ብሰራዊት ፈደራልን፣ ሰራዊት ኤርትራን ተፈጺሙ ዝበሃል ዘሎ ገበናት ብናጻ ኣካል መርመራ ክካየድ፣ ህዩማን ራይትስ ዎች ጸዊዑ።
እቲ ኣህጉራዊ ትካል ነዚ ኣብ ልዕሊ ሰላማዊ ህዝቢ ነባሪ ከተማ ኣኽሱም ተፈጺሙ ዝበሎ ገበናት ክጻረይ ዝጽውዕ ዘሎ፣ ሒደት መዓልታት ድሕሪ’ቲ ብኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ዝወጸ ተመሳሳሊ ጻውዒት እዩ።
ውድብ ሕቡራት ሃገራት ብዘይወዓል ሕደር ፍሉይ ጉጅለ ብምቛም፣ ነዚ ኣብ ልዕሊ ነበርቲ ከተማ ኣኽሱም ዝኾኑ ሰላማውያን ሰባት ኣብ ወርሒ ሕዳር ናይ 2020 ተፈጺሙ ዝበሃል ዘሎ ብኣልማማ ናይ ምቕታል ስጉምቲ ምጽራይ ክገብረሉ፣ ህዩማን ራይትስ ዎች ጸዊዑ።
እቲ ትካል ን28 ናይ ዓይኒ መሰኻኽር ብምዝርራብ ኣኪበዮ ዝብሎ ዘሎ መርትዖታት፣ ኣብቲ ዝተጠቕሰ ዕለት ናይ ዝሞቱ ሰላማውያን ሰባት ቁጽሪ ብልክዕ ክፍለጥ እኳ እንተዘይተኻእለ፣ ብመሰረት’ቲ ካብ ቃለመጠይቓት ዝኣከቦ ሓበሬታ ግና ክሳብ 200 ዝበጽሕ ምዃኑ ኣመልኪቱ።
ህዩማን ራይትስ ዎች፣ ነቲ ዝኣከቦ ሓበሬታ ብዕለት 18 ለካቲት ናብ መንግስታት ኢትዮጵያን ኤርትራን ከምዝለኣኾ እንተኾነ ግና፣ ካብ ክልቲኦም መንግስታት ምላሽ ከምዘይረኸበ ይገልጽ።
እዚ ኣብ ልዕሊ ሰላማውያን ሰባት ተፈጺሙ ዝበሃል ዘሎ ገበናት፣ መግለጺታት ብምውጻእን ብምኹናንን ጥራይ ክሕለፍ የብሉን፣ ድሕሪ ምባል እቲ ትካል፣ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ግብራዊ ስጉምቲ ክወስድ፣ ኣባል ሃገራት ከኣ ካብ ዘሕንኽ ስቕታ ወጺኤን ግቡእ ኣቓልቦ ክገብራ ጸዊዑ።
ኣብ ትግራይ ብሰራዊት ፈደራልን፣ ሰራዊት ኤርትራን ተፈጺሙ ዝበሃል ዘሎ ገበናት ብናጻ ኣካል መርመራ ክካየድ፣ ህዩማን ራይትስ ዎች ጸዊዑ
ኣብ ትግራይ ብሰራዊት ፈደራልን፣ ሰራዊት ኤርትራን ተፈጺሙ ዝበሃል ዘሎ ገበናት ብናጻ ኣካል መርመራ ክካየድ፣ ህዩማን ራይትስ ዎች ጸዊዑ።


text:
ኣብ ክልል ኦሮሚያ ዞባ ቦረና ወረዳ ሚኦ ከተማ ዱሊላ ትማሊ ሶሉስ ምሸት ክልተ መርዓውትንን ካልኦት ሰለስተ ሰባትን ብሰራዊት ምክልኻል ከምዝተቐትሉ ነበርቲ ገሊፆም።ካልኦት ክልተ ሰባት እውን ቆሲሎም።
ሓደ ሽሞም ክግለፀሎም ዘይደለዩ ነባሪ ከተማ ዱሊላ ብዛዕባ’ቲ ፍጻመ ከምዚ ኢሎም።
“ብሞተር ብሽክሌታ መርዓት ሒዞም ናብ ናይቲ መርዓዊ ገዛ እናኸዱ ነይሮም።ሓይልታት ምክልኻል እውን ኣብታ ከተማ ነይሮም።ደው ክብሉ ክነግሩዎም ከለው ነታ ሞተር ብሽክሌታ ደው ስለዘየበሉዋ ቶኪሶም ነቶም ተመረዓውቲ ቀቲሎምዎም።ህይወት ሰለስተ ሰባት ብከምዚ ጠፊኡ።ብምቕፃል እውን ኣብታ ከተማ ይጉዓዙ ንዝነበሩ ሰባት ቶኽሲ ከፊቶም ንሰለስተ ሰባት ቐቲሎም ብድምር ህይወት ሓሙሽተ ሰባት ጠፊኡ’ሎ” ኢሎም።
ቀተልቲ ናብ ፍርዲ ክሳብ ዝቐርቡ ሬሳ ናብ ማእኸል ጥዕና ኣይንወስድን ከምዝበሉ እውን ተፈሊጡ።
ዝቖሰሉ ናብ ያቤሎ ሆስፒታል ተላኢኾም ኣለው።ኣዘዝቲ ሰራዊት ምክልኻል ነቲ ጉዳይ የፃሪዩዎ ከምዘለው ሓላፊ ጉዳያት ኮሚኒኬሽን እቲ ወረዳ ኣቶ ሳሩ ጉቴ ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊፆም ኣለው።


text:
መሰላት ቆልዑ
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 19 10 2018
ዳርጋ ኣብ ኲላተን ሃገራት፡ ንህጻናትን መንእሰያትን ዝከላኸሉ ሕጋጋትን መምርሒታትን ኣለዉ። ኣብ ሽወደን፡ ቆልዑን መንእሰያትን፡ ብኣህጉራውን ብሃገራውን ሕጋጋት መሰረት፡ ውሕስነት ይረኽቡ። ሽወደን፡ ነቲ ኣንጻር "ምፍርራህን ዓመጽን ንህጻናት" ዝቃለስ ሕጊ፡ ብዕቱብ መገዲ እያ ትርእዮ። ቆልዑን መንእሰያትን ብጽቡቕ ምእንቲ ክዓብዩ፡ መንግስትን ኮምዩናትን ዓቢ ጻዕሪ ይገብሩ።
ስእሊ፡ ዩሃና ንይሆልም፡ ዩነር
ውዕል መሰላት ቆልዑ (Barnkonventionen)
ሽወደን፡ ንውዕል 'መሰላት ቆልዑ ሕቡራት ሃገራት' ፈሪማትሉ እያ። ውዕል ክብሃል እንከሎ፡ ብዙሓት ሃገራት ዝተሰማምዓሉ መምርሒ ማለት እዩ። ኣብ ውዕል ቆልዑ፡ ንሰብኣውያን መሰላት ቆልዑ ዘውሕሱ መምርሒታት ኣለዉ።
ሽወደን፡ ነዚ ውዕል'ዚ ስለ ዝፈረመትሉ፡ ኣብዛ ሃገር'ዚኣ ንዘለዉ ቆልዑን መንእሰያትን ዝምልከቱ መምርሒታት ከነኽብር ቃል ኣቲና ኣለና። እዚ ውዕል'ዚ፡ "ዓናቕጽ" ዝብሃሉ መምርሒታት ዝሓዘ እዩ። ውዕል ቆልዑ፡ 54 ዓናቕጽ ዝሓዘ ውዕል'ዩ።
ካብ'ቶም ኣዝዮም ኣገደስቲ ነጥብታት ንምጥቃስ፡-
- ቆልዑ ካብ ኣድልዎ ክሕለዉ ኣለዎም። ካብ ካልኦት ብዝሓመቐ ኣገባብ ክተሓዙ የብሎምን።
- ፖለቲከኛታት፡ ትካላት መንግስትን ኣብያተ ፍርድን፡ ኣብ ኩሉ ውሳነታቶም፡ ኩሉ ሳዕ፡ ንረብሓ ቆልዑ ክሓስቡ ኣለዎም።
- ወለዲ ንደቆም፡ ምስ ዕድመኦምን ብስለቶምን ብዝሰማማዕ ኣገባብ ከዕብዩዎም ኣለዎም።
- ቆልዑ፡ ብህይወት ክነብሩን ክምዕብሉን መሰል ኣሎዎም። እዚ ማለት ክኣ፡ እታ ሃገር፡ ቆልዑ ብሰንኪ ህውከት(ውግእ) ወይ ሕማም ንኸይሞቱ ክትሕሉዎም ኣለዋ ማለት'ዩ። 'መሰል ምዕባለ' ማለት፡ ቆልዑ ጽቡቕ ቁልዕነት ከሕልፉ መሰል ኣሎዎም ማለት እዩ።
- ቆልዑ፡ ዝመሰሎም ክዛረቡን ክሰምዑን መሰል ኣሎዎም። መንግስታውያን ትካላትን ኣብያተ ፍርድን፡ ቆልዑ እንታይ ከም ዝደልዩ ክሓትኦም ኣለወን።
- ቆልዑ፡ መሰል ብሕታዊ ህይወት ኣሎዎም። ንኣብነት ቆልዑ ኣብ ዲያሪ ወይ ኣጀንዳ(መዓልታዊ ንጥፈታትካ እትምዝግበሉ ደብተር) ወይ ኣብ ደብዳበ ዝጽሕፉዎ ዘበለ፡ ወለዶም ክነቡዎ የብሎምን።
- ቆልዑ፡ ኣብ ገዛ፡ ካብ ዓመጽ ክሕለዉ ኣለዎም። ንደቆም ካብ ዝዕምጹ፡ ብሕማቕ ኣተሓሕዛ ካብ ዝሕዙን ዘይከናኸኑን ወለዲ ወይ ኣባጽሕ ክሕለዉ ይግባእ።
ኣብያተ ትምህርቲ ሽወደን፡ ነቲ ናይ 'ውዕል ቆልዑ' መምርሒታት መሰረት ብምግባር፡ ብዙሕ'የን ዝሰርሓ።
መሰል ቆልዑ ኣብ ሕብረተሰብ
ብሪስ (Bris-barnets rätt i samhället)(መሰል ቆልዑ ኣብ ሕብረተሰብ)፡ ጸገም ንዘሎዎም ወይ ኣብ ናይ ጭንቂ ኲነታት ንዘለዉ ቆልዑን መናእሰያትን ዝሕግዝ ውድብ ወይ ማሕበር እዩ። ናብቲ ናይ ብሪስ ናይ ኣገልግሎት መስመር ተሌፎን 116 111 ንምድዋል፡ ካብ ክፍሊት ናጻ እዩ። ኲላቶም ትሕቲ 18 ዓመት ዝዕድሚኦም፡ ናብ ብሪስ ደዊሎም ምስ ሓደ በጽሒ ዝኾነ ሰብ፡ ብዛዕባ ዝደለዩዎ ጒዳይ ክዘራረቡ ይኽእሉ'ዮም።
ብሪስ፡ ጻውዒት ተሌፎን ካበይ ይመጽእ ከም ዘሎ ኣይፈልጥን እዩ። ምኽንያቱ ናብ ብሪስ ከም ዝተደወለ፡ እቲ ቊጽሪ ስልኪ ኣብ መኽፈሊ ሕሳብ ተሌፎን ስለዘይረአ።
ብሪስ፡ ነቶም ብዛዕባ ቆልዑኦም ዝሻቐሉ ኣባጽሕ'ውን ይሕግዝ'ዩ። ናብ ብሪስ ስልኪ-ኣባጽሕ (vuxentelefon): ቁ. ስ. 077-150 50 50 ክትድውሉ ትኽእሉ ኢኹም።


text:
ኤርትራዊ ሃገራዊ ኮሚሽን ንዲሞክራሲያዊ ለዉጢ(ሃኮዲለ)፡ ካብ ሃገራዊ ዋዕላ ሽግ ቓልሲ ተቐቢሉ፡ ሃገራዊ ጉባኤ ንምውዳብ ዝቐራረበሉ ፡ ኣብ ታሪኽ ሃገርና ኣገዳሲ ምዕራፍ ሒዙ ይርከብ። ክንዮ ምእላይ ስርዓት ዉልቐ-መላኺ፡ ባህጊ ብቕዋም እትምራሕ፡ ብስርዓተ-ሕጊ እትመሓደርን ፍትሒ ዝሰፈናን፡ ኤርትራና ክዉን ንምግባር፡ ኩሉ ደላይ ለዉጢ ዝሸባሸበሉ ሃገራዊ ኮሚሽን፡ እቲ መሰጋገሪ መድረኽ፡ ጥጡሕ መታን ክኸውን፡ ዕማማቱ ኣብ ምስልሳል ይርከብ።
ንየማነ ገብርኣብ ክሃርምዎ ደልዮም ብምባል እዉን ናብ ኣዳራሽ ኣኼባ ምእታዉ ዝተኸልከሉ ዜጋታት ከም ዘሎዉ ተፈሊጡ።
ኣብ ሽወደን ዝምደበሮም ሲቪላዊን ፖለቲካዉን ምንቅስቓሳትን ነጻ ዜጋታትን ብሓባር ኮይኖም ዝወደብዎ ሰለማዊ ሰልፊ ኣብ ኣፍደገ ናይቲ ንፕሮፖጋንዳዊ ሃልኪ ተባሂሉ ብሓላፊ ፖለቲካዊ ጉዳያት ህግደፍ የማነ ገብረኣብ ዝተኻየደ ስሚናር ስርዓት ህግደፍ ብኣዝዩ ዝተዋሃህደ ኣወዳድባ ዉዕዉዕ ናይ ተቓዉሞ ሰልፊ ድሕሪ ምክያዱ ሎሚ 1 ግንቦት 2011 ቅድሚ ቁሩብ ደቓይቕ ተዛዚሙ፡፡
ብዕለት 7ተ ግንቦት ብሓልዮት ተቛም ሰላምን ፍትሕን ኣካል ዩኒቨርሲቲ ሳንድያጎ (Institute of Peace and Justice in University of San Diego) ዝተዳለወ ሰሚናር ናይ መሰል ደቒ ሰባት ተጣበቕቲ (Human Rights Watch) ሰለስተ ተቓለስቲ ግዱሳት ኤርትራውያን ተሳቲፎም። እቶም ዝተሳተፉ ኤርትራውያን ክፍለ ዓንደ (ኣባል ኤርትራዊ ህዝባዊ ምንቕስቓስ)፤ ገብረሂወት (ጎነይ) (ኣባል ኤርትራውያን ተጣበቕቲ መሰል ደቂ ሰብ ኣብ ሳንድያጎ)ን ረዘነ ገ.ሚካኤል (ኣቦ ወንበር ኤርትራዊ ዲሞክራሲያዊ ኪዳን ሰሜን ኣመሪካን) እዮም።
ዓመተ 2008 ኣብ ምዝዛማ ኣብ ልቢ ኹልና ኤርትራውያን ዓቢ ተስፋ ዘሪኣ እያ ሓሊፋ። ዓመተ 2009’ውን ኣነስ መዓስ ሓሚቐ ክትብል ነቲ ተስፋ መመሊሳ’ያ ተጓዕፍሮ ዘላ። ንዓሰርተታት ዓመታት ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ከም መንዳዓት ኮይኑ ዘሳቕየና ዝጸንሐን ዘሎን ትፋእ ታሪኽ ዝኾነ ስርዓት ህግደፍ መሓውራቱ ብቕሉዕ ክለምስ ጀሚሩ’ሎ።
ኣምባሳደር ነበር ኣቶ ኣድሓኖም ገብረማርያምን ኣቶ በሺር እሽሓቕን ኣብ ሽወደን ክገብርዎ ዝጸንሑ ዲፕሎማስያዊ ርክባቶም ኣብ ምድምዳሙ ገጹ ይኸይድ ኣሎ። ኣቐድም ኣቢሉ ክሳብ ካብቲ ኣብ ሽወደን ዝመጽሉ ዕለት 7/10/2008 ክሳብ ዕለት 12/10/2008 ዝነበረ ውጽኢት ስርሓቶም ምስ ወከልቲ ሰልፍታት ሽወደንን መንግስትን፡ ምስ ኤርትራውያን ኣብ ከተማ ኡፕሳላ ከምኡ’ውን ፍሉይ ርክብ ምስ ወከልትን ኣባላትን ኤርትራውያን ሲቪካዊ ማሕበራት ዝገበርዎ ርክብን መግለጽን ብዛዕባ ኤርትራዊ ደክራስያዊ ኪዳን ዝሕብር ሕጽር ዝበለ ጸብጻባት ተቓሊሑ ከም ዝነበረ ዝዝከር ኢዩ።
ዝኸበርኩም ዕዱማት! ዕድመና ኣኽቢርኩም ኣብዚ ምህላውኩም ነመስግን፡ እንቋዕ ብደሓን መጻእኩም ከኣ ንብል፡
ኣምባሳደር ኣድሓኖም ገብረማርያም ንመሪሕነት ዲሞክራስያዊ ኪዳን ኤርትራ ብምውካል ሎሚ 7 መስከረም ኣብ ለንደን ሰሚናር ኣካይዱ
ትማሊ ዕለት 26 ጥሪ ብኣባላት ሰልፊ ደሞክራሲ ኤርትራ ጨንፈር ስዊድን ዝተዓደመ ክፉት ህዝባዊ ሰሚናር ተኻይዱ። ኣካየድቲ ሰሚናር ኣባላት መሪሕነት ሰልፊ ደሞክራሲ ኣቶ ሙሴ ኤፍረምን ሰመረ ከሰተን ክኾኑ እንከለዉ፡ እቲ ሰሚናር ቅልውላው ኤርትራን ግደ ፖለቲካውያን ሓይልታት ኤርትራ ዝብል ኮይኑ፡ ኣብ ሰለስተ ነጥብታት ዘድሃበ እዩ ነይሩ።
ሰሚናር ኣብ ስቶክሆልም – ብሰልፊ ደሞክራሲ ኤርትራ፡ (ኣካል ህጹጽ ጉባኤ ናይ መስከረም 2007 ): ኣርእስቲ ዘተ፡ ቅልውላው ኤርትራን፡ ግደ ፖለቲካውያን ሓይልታትን ! (ህግደፍን፡ ተቓወምትን)


text:
ግንባር ሓርነት ኦሮሞ/ኦነግ/ ሰራዊቱ ዕጥቑ ክፈትሕ ከምዘለዎ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣተሓሳሲቡ።ኦነግ ብወገኑ ምስቲ መግለፂ ከምዘይሰማማዕ ኣፍሊጡ’ሎ።
ኣማሲዩ መግለፂ ዝሃቡ ቀዳማይ ሚንስተር ኣብይ ኣሕመድ ኦነግ ከምዚ ክብል እዩ ኢለ ኣይሓስብን፤ኣብ ቀረባ ክነዘራርቦም ኢና ኢሎም።
“ኦነግ ዕጥቒ ኣይፈትሕ ኢሉ’ሎ ኢለ ኣይኣምንን እየ።ምናልባሽ ናይ መልሓስ ጌጋ ከይኸውን መሊስካ ምርግጋፅ የድልይ።ንዝኾነ ይኹን ተወዳዳሪ ፓርቲ ዕጥቒ ኣየድልዮን እዩ።ናይ ሓሳብ ዕጥቒ እዩ ዘድልዮም።… ሎሚ ክሙግት ዘኽእል፣ምኽንታዊን ሳይንሳውን ዝኾነ ዓቕሚ እዩ ዘድሊ እምበር ክላሽ ኣየድልን።”
ምኽትል ሚንስትር ጉዳያት ኮሚኒኬሽን መንግስቲ ኣቶ ካሳሁን ጎፌ ሎሚ ንጋዜጠኛታት ኣብዝሃብዎ መግለፂ ኦነግ ናብ ሃገር ዝኣተወ ሰላማዊ ፖለቲካዊ ውድድር ከካይድ እዩ፤ካብዚ ወፃኢ ዕጥቒ ሒዝካ ሰላማዊ ዝብሃል ነገር የለን ኢሎም።ኣብ ሓንቲ ልኡላዊት ሃገር ዕጥቒ ሒዙ ክመርሕ ዝኽእል መንግስቲ ጥራሕ እዩ፤ምፍታሕ ዕጥቒ ምስ ልዕልነት ሕጊ ዝተሓሐዝ ስለዝኾነ ንልዝብ ዝቐርብ ኣይኮነን፤ክልተ መንግስቲ ክህሉ ስለዘይግባእ መንግስቲ ናይ መንግስትነት ተራኡ ካብ ዝኾነ ይኹን እዋን ንላዕሊ ከረጋግፅ እዩ ኢሎም።መንግስቲ ዘርእዮ ዘሎ ትዕግስቲ ናይ መንግስቲ ድኽመት ተገይሩ ከይውሰድ ኩሉ ከፍልጦ ኣለዎ እውን ኢሎም።
ኣቦ መንበር ኦነግ ኣቶ ዳውድ ኢብሳ ንድምጺ ኣሜሪካ ካብ ኣዲስ ኣበባ ኣብዝሃብዎ ቃለ ምልልስ ኦነግ ኣብ ደቡብን ምዕራብን እታ ሃገር ዝተዓጠቑ ሰራዊት ከምዘለዎ ብምግላፅ ምፍታሕ ዕጥቒ ብዝምልከት ሰራዊት ኢህወዴግ ናይ ፓርቲ ሰራዊት ሰለዝኾነ ስኽፍታና ስግኣትና ንቀ/ሚ ዶ/ር ኣብይ ኣሕመድ ገሊፅና ኢና ኢሎም።
“ኣብ ውሽጢ ሰራዊት ኣእዳዎም ብደም ዝጠልቀየ ኣዘዝቲ ኣለው።እዚኦም ክፀርዩ ከምዘለዎምን ተገምጊሞም ንፁሃንን ሰራዊት ኢትዮጵያ ምዃኖምን ክረጋገፅ ናትና ሕቶን ስግኣትን ብምዃኑ መንግስቲ ነዚ ክፍፅም ሓቲትና ኢና።ብወገና ድማ ምስኦም ዝተሰማማዕናሉ ኣብ ውሽጢ ሓይልታት ደሕንነት መንግስቲ፣ኣብ ምክልኻል ሰራዊት ከምኡ እውን ኣብ ፖሊስ ኦሮሚያ ከመይ ክፅምበሩ ከምዝኽእሉ ኢና ተሰማሚዕና።”
ኣቶ ዳውድ ንሕና ዝተሰማማዕናሉ ሓደ ዕጥቒ ዘፍትሕ ካልእ ድማ ዝፈትሕ ኣይኮነን፤ መንግስቲ ኲናት ዝኸፍት እንተኾይኑ ግን ናትና ጉዳይ ኣይኮነን ከም ድላዮም ክገብሩ ይኽእሉ እዮም ክብሉ ብጉዳያት ኮሚኒኬሽን ንዝተውሃበ መግለፂ መሊሶም።


text:
ኣብዚ ሕጂ እዋን ነቲ ሓሰኻ ንምክልኻልን ነቲ ዝተረፈ ተኽሊ በለስ ካብ ሓደጋ ንምንጋፍን ዝሕግዝ ፈውሲ ተማሂዙ ኣሎ።
ነቲ ፈውሲ ዝቐመሙ ኣብ ዩኒቨርሲቲ መቐለ መምህርን ተመራማርን ተሓጋጋዚ ፕሮፌሰር ዶክተር ሲሳይ ወልደገብርኤል ይበሃሉ።
ንሶም እቲ ሓሰኻ ንህዝቢ ንምጉዳእ ተሓሲቡ ኣይኰነን ናብ ሃገር ክኣቱ ዝተገብረ ይብሉ፤ እንተኾነ ልዑል ረብሓ ስለዘለዎ ሓረስታይ ትግራይ ክጥቀም ተባሂሉ እዩ። ብዕላማ ተሓሲቡ ነይሩ ኰይኑ ግና ሳዕቤኑ ብኢሱ ኢሎም።
ሓሰኻ ኮቺኔል ብፍላይ ኣብ ሃገራት ሜክሲኮን ፔሩን ልዑል እቶት ይህብ፤ ንዝተፈላለዩ ሕብርታት መድመቒ፣ ንመመላኽዒ፣ኣብ መስተ ወይኒ፣ ማልማታን ማርጋሪን ፅቡቕ መታሓውስቲን መቓምምትን ኰይኑ የገልግል ይብሉ ተሓጋጋዚ ፕሮፌሰር ሲሳይ።
እንተኾነ ግን እዞም ሃገራት ነቲ ኣብ ተኽሊ በለስ ዝነብር ሓሰኻ እምበር ነቲ ፍረ በለስ ኣይጥቀምሉን። ኣባና ድማ እቲ ሓቂ ብግልባጡ እዩ፤ ብሰንኪ እቲ ሓሰኻ ንሰብን ንጥሪትን ቀለብ ተሳኢኑ ከቢድ ፀገም ተፈጢሩ እዩ።
መንግስቲ ክልል ትግራይ ላዕለዎት ሰብ ሞያ ካብ ሃገር ወፃኢ ብምምፃእን ዝተፈላለዩ ልምዳዊ ሜላታት ብምጥቃምን ንምክልኻል ፅዒሩ እዩ ኰይኑ ግና ኣይተመሰለሉን ዝበሉ ተሓጋጋዚ ፕሮፌሰር ሲሳይ ዳርጋ ዓቕሊ ብዙሓት ኣብ ዝተፀንቀቐሉ ካብ ተፈጥራዊ ተኽሊ ዝቃመም ፈውሲ ምሂዘ ኣለኹ ኢሎም።
ንሶም ብተወሳኺ ምህዞኦም ብተግባር ተፈቲኑ ውጽኢት ከምተረኸቦን ካብ ሃገራዊ ቤት ጽሕፈት መዝጋቢ ኣእምሮኣዊ ፍልጠት መረጋገፂን መተባብዕን ከምዝተወሃቦም ገሊፆም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ላዕለዋይ ኮምሽነር ጉዳይ ስደተኛታት ኣብ ሕቡራት ሃገራት ፍሊፖ ግራንዲ ኩነታት ኣብ ክልል ትግራይ ዘለው ኤርትራዊያን ስደተኛታት ከምዘሻቀሎም ገሊጾም።
ኮምሽነር ፍሊፖ ግራንዲ ካብ ሕዳር ጀሚሩ ብሰንኪ ዝተወለዐ ውግእ፣ እቶም ስደተኛታት ኣብ ህውከትን ጸገም ሰላምን ተቀርቂሮም ከምዝርከቡ’ውን ጠቂሶም።
እቶም ኮምሽነር "ክልተ መዓስከር ስደተኛታት ሙሉእ ንሙሉእ ዓንየን’የን፣ ዓሰርተታት ኣሻሓት ስደተኛታት ሃዲሞም፣ ምስ’ዚ ሓይሊ’ዶ ምስ’ቲ ካልእ ወጊንኩም ተባሂሎም፣ ስጉምቲ ሕነ ምፍዳይ ከምዝተወሰደሎም ናይ እማን ጭብጢታት በጺሑና አሎ’ ይብሉ ።
ኣብ መዓስከራት ማይ ዓይኒን ዓዲ ሓሩሽን፣ ብዝተፈላለዩ ሓይልታት፣ ብለይቲ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታት ገበናዊ መጥቓዕቲ ከምዝተፈጸመ’ውን ገሊጾም። ኣብ’ዘን ዝሓለፋ ሰሙናት፣ ብኣማኢት ዝቑጸሩ ኤርትራዊያን ኣብ ሽረ ከምዝተኣሰሩ ብምግላጽ እሱራት ስደተኛታትን ሓተቲ ዕቁባን እንተሃልዮም ንክፍትሑ ንሰበ ስልጣን መቐለ ሓቲትና ኣለና’ውን ኢሎም።
ብዛዕባ’ቶም ይቃልሑ ዘለው ከበድቲ ገበናት፣ ምጽራይ ንክግበረሎም፣ ንፌደራል መንግስቲ ኢትዮጵያን ክልላዊ መንግስቲ ትግራይን መጸዋዕታ ከምዝቀረበ’ውን ፍሊፒ ግራንዲ ጠቂሶም።


text:
ሚኒስትር ጉዳያት ኮሚኒኬሽን ኢትዮጵያ ኣቶ ጌታቸው ረዳ 'መንግስቲ ኤርትራ ቅድሚ ሕዚ ወይ ንሸፋቱ ይሰድድ፣ ወይ ገለ ይገብር ነይሩ፣ ትማሊ ግን ብከቢድ ብረት ዝተሓገዘ መጥቃዕቲ ፈጺሙ' ኢሎም።
'ሰራዊት ኢትዮጵያ ንሓይልታቱ ኣንቀሳቂሱ፣ ናይ ምክልኻልን ጸረ መጥቃዕቲን ስጉምቲ ወሲዱ። ናይ መንግስቲ ሻዕቢያ መጥቃዕቲ ክፈሽል ተገይሩ'ዩ' እውን ኢሎም እቶም ወሃቢ ቃል።
ሰራዊት ኢትዮጵያ ንዓለም ለኸ ሕጊታት ብዝጣሓሰ ኣገባብ ንዶብ ሰጊሩ ንስትራተጂካዊ ወትሃደራዊ ስፍራታት ተቖፃፂሩ'ዩ ዝብሉ ሪፖርታት በፂሖምና ኣለው'ሞ ሪኢቶ ይሃቡና ተባሂሎም ኣቶ ጌታቸው ክምልሱ ከለው 'መንግስቲ ኤርትራ መዳፍዓትን ታንክታትን ኣዋፊሩ ንመንደራት ክድብድብ ከሎ ንዓለም ለኸ ሕጊ ተፃሪሩ'ሎ ማለት'ዩ፣ ንዓለም ለኻዊ ሕጊ ተፃሪሩ ዝፍፀም ተግባር ንምቅልባስ ዝውሰድ ስጉምቲ ናይ ሃገራት መሰል'ዩ። ሰራዊትን መንግስቲን ኢትዮጵያ እንተኾኑ ንሉኣላዊነትን ነፃነትን ኤርትራ ንምድፋር ድልየት ኣይነበረን ንቅድሚት'ውን ኣይክህሉን'ዩ' ኢሎም።
እዚ ከምዚ'ሉ ከሎ፣ ኣብ ከባቢ ጾረና ድምጺ ከቢድ ብረትን ተኹሲን ከምዝሰምዑ ነበርቲ ገርሁ ስርናይን ዛላምበድሳን ገሊጾም። እንተኾነ ኣብ'ዚ እዋን'ዚ ኩነታት ሃዲኦሞ ከምዘለው እቶም ዘዘራረብናዮም ነበርቲ ሓቢሮም።


text:
'መበገሲ እታ መጽሓፍ እቲ ኣብ ኢትዮጵያ ይራኣይ ዘሎ ሓደገኛ ኩነታት' ምዃኑ ይዛረብ ኣቶ ሙሉጌታ ኣረጋዊ። ኣብ'ዚ አዋን'ዚ ናይ ሕጊ መምህር ዝኾነ ሙሉጌታ ኣረጋዊ ነታ መጽሓፍ ቅድሚ ምጽሓፉ ብዝኣክል ምርምርን መጽናዕቲን፣ ምስ ሰባትን ተማሃሮን ቃለ ምልልስን ልዝብን ከምዝገበረ ይዛረብ።
ኣብ'ታ 'ኣብራክ' ዘርእስታ መጽሓፍ ብሄርን ዘርእን መበገሲ ንፍቕሪ፣ ሓልየት፣ ጽልእን ምጥርታርን፣ ከምኡውን ተንቂ ሞትን ቅትለትን እናኾነ ከሎ ምርኣይ ይካኣል።
'ገለ ሰባት መዘራረቢ እታ መጽሓፍ ዝኾነ ብሄረተኝነት ወይካኣ ዘርኢ ምስ ህወሓትን ኢህወዴግን ከራኽብዎ እንተፈቲኖም ተጋግዮም። ብሄረተኝነት ወይ ዘርኢ ብኢህወዴግ ወይ ህወሓት ዝመጸ ኣይኮነን። ሓቂ'ዩ ኣብ ሕጊ ስለዝወቀጥዎ ኢህወዴግ አጠናኺርዎ'ዩ። ሎሚ ግን ካብ ሕሉፍ ታሪኽና ተማሂርና፣ ከመይ ገይርና ኢና ንቕድሚት ክንግስግስ ንኽእል? ኢልና ክንዘራረብ ኣለና። ሰብ ክንዲዝድላዩ ነቐፌታ ኣንተቕረበ ሕጉስ'የ። ግን ኣነ ክራኣየለይ ዝደልዮ፣ ናብ መንግስቲ ናብ ዝተወሰኑ ውልቀ-ሰባት ናብ መንግስቲ ዘቕነዐ ጥራሕ ኣይንግበሮ። እቲ ጸገም ንኩላትና ክበልዐና ዝኽእል ከቢድ ነገር'ዩ' ይብል ሙሉጌታ ኣረጋዊ።


text:
[gview file="http://demo.archive.assenna.com/wp-content/uploads/2015/04/Russom-mesfun-seminar.pdf"]
በሉ እስከ ፕረሲደንትና ብዘይ ሓለዋ ኢዩ ዝንቀሳቀስ ትብሉናሲ፡እቲ ዝጓዓዘሉ ዝነበረ መንገዲ ባጽዕ ብዓይንኹም ጥራሕ ዘይኮነስ ኣእሙሮኹም እውን ኣበራቢርኩም እሞ ተመልከትዎ ጥር ትብል መኪና ብድሕሪኡ ይኹን ብቅድሚኡ ኣይክትሪኡን ኢኹም።ስለዚ ሓለዋ ኢሰያስ ኣብ ብሎኮ ኣስመራን ባጽዕን፡ ደቀምሓረ ማይ ሓባር ነፋሲት ከምኡ እውን ሰሜናዊ ባሕሪ ክሳብ ጋሕቴላይ ኢዮም
ሎሚ ዕለት 11/30/2013፣ ኣብ ንግደት ናይ ቅዱስ ሚካኤል ቤተ ክርስቲያን ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ኤርትራ ዋሽንግቶን ዲ.ሲ. ኣብዚነበረሉ፣ መራሕቲ ቤተ ክርስቲያን ከይፈለጡ ብሒቡእ, ኣብ መውጽኢ ጸኒሖም፣ ህዝቢ ኪወጽእ ከሎ፣ ናይ ቤተ ክሪስቲያን ወረቐት ኣምሲሎም ንህዝቢ ዘርጊሖም።
ትሕዝቶ ናይቲ ጽሕፍ፣12 ገጻት ዝሓዘ፣ 4 ክፋላት ዘለዎ ኮይኑ፣ ንደለይቲ ፍትሒ ዚኩንን፣ ብስም
መጸዋዕታ
ህዝብና ብፍላይ ከኣ ኣደታትናን ኣሓትናን ሰፍ ዘይብል ስቓይን መከራን ወሪዱወን ኣብዘሎ ጊዜ ሱቕ ምባል ካብ ሕልና ዝርሓቐ ኢሰብኣዊ’ዩ። ንሕና ኤርትራውያን ነቶም ፈቐዶ ቤት ማአሰርቲ ዝሳቐዩ ዘለዉን ምሉእ ህዝቢና ደው ኢልና ነቶም ድምጾም ዘይስምዑ ድምጺ ክንኮኖምን ኣብ ክንድኦም ክንዛረብን ሃገራዊን ሞራላዊን ግዴታና አዩ።
መርበብ ኤርትራውያን ደቂ
ስምረት ኤርትራውያን መንእሰያት ንለውጢ ሰሜን ኣሜሪካ፡ ኣብቲ“”ምትእኽኻብ ተሓለቕቲ ዲሞክራሲ ኤርትራውያን” “ብዝብል ስም፡ ኣብ ቦለኛ ጣልያን ተመዲቡ ዘሎ ርክብ፡ ኢድ ከምዘይብሉ፡ ንህዝቢ ኤርትራ፡ ብፋላይ ከኣ ንመንእሰያት የፍልጥ።
[gview file="http://demo.archive.assenna.com/wp-content/uploads/2013/08/EYSC_NA_2.pdf"]
ውሓዚ ደገፍ ንሓይልታት ምክልኻል ኣራሚ ምንቅስቃስ ኣብ ፎርቶ
ስንክሳር እቲ ሚስጢር ያኢ ደበና ሰማየ ሰማይ ኮይኑ ኣብ ኮረሻ ተሰቂልካ ፟ከም ውሕልልቲ ኣላሚት ፟ተኣኒኖም ዝተወቀሉ᎓ዝተነድቁ ቃላት እናኣምጻኻ ሓሸውየ ተረኺቡስ ሸንኮለል ዕንክሊል እዩ ጸኒሑ እቲ ጸወታ᎓᎓ልጓሙ ከም ዝበተኸ ፈረስ የማነ ጸጋም ዘይብሉ ጉዕዞ ፟ምንባሕ ጽሉል ከልቢ ፟ውሕ ውሕ
ሰላምታ ብምቅዳም ብዕለት 01/24/12/ ካብ ኣባላት ሲቪካዊ ማሕበር ላስቬጋስ ብዝብል ኣብ ላስቬጋስ ሽግር ከምዘሎን ንምእራሙ ከምዝተደክመን ፋይዳ ከምዘይተረክቦን ዝገልጽ መስደመማዊ መግለጺ ኣብ መስከረም ዳት ኮም ተጻሒፉ ኣሎ። ነዚ ዝወጸ ጹሑፍ
ድማ መርገጽን ጽሕፉን ኣባላትን ሲቪክ ላስቭ ቬጋስ ከምዘይኮነ ንፈታዊ ይኩን ጸላኢ ክንገልጽ ንፈቱ።
መጀመርያ ካብ ሲቪካዊ ማሕበር
ኩነታት ስደተኛታት ኤርትራ ካብ ጊዜ ናብ ጊዜ እንገደደ ይኸይድ ምህላዉ ካብ ዉሑዳት ሰባት ጥራይ ዝተሰወረ ኢዩ እንተበልና ኣየጋነናን። መጀመርያ ንስደት ዘምርሕ ዘሎ መንእሰይ ካብ ዝብኢ ዓደይ ዝብኢ እንዳማተይ ይብልዓኒ ዝብል ዘሎ ይመስል። እዚ ተገላቢጦሽ ብሂል ናይ ቅብጸት መንፈስ ዘመልክት ጥራይ ዘይኮነስ ካብ ዘርኢ ዝተወርሰ ነፍሲ
ናብኩሉኤርትራዊ።
“ካብወገንንሻራንአልግስ፡ንቅድሚትገስግስ”፡፡
(ብላታ ገብረእግዚኣብሐር ገብረሚካኤል 1950’s)
ኤርትራውያን ብህይወቶም ከለዉ፡ ከም እንስሳ፡ ብግብጻውያን አብ መሬት ግብጺ (ሲናይ) ተጠቢሖም፡ ክፍሊ ኣካላቶም፡ ዓይኖም፡ ልቦም፡ ኩሊቶም፡ እዝኖም ወ. ዘ. ተ. ንግብጻውያንን ንካልኦት ዜጋታትን ይሽየጥ ከም ዘሎ ህዝቢ ዓለም ዝርእዮን ዝዛረበሉን ዘሎ ሐቂ እዩ፡፡ ንሕና ኤርትራውያን ደቅናን፡ የሕዋትናን፡ አሓትናን፡ አቦታትናን፡ አዴታትናን፡ ይሕረዱን
[embed]http://demo.archive.assenna.com/wp-content/uploads/2011/11/HagerawiGubae.pdf[/embed]
ንኹሉ ኣብ ስደት ዝርከብ ክቡር ህዝብና ብዘይ ዕድመ ፍልልይ ብዘይ ጾታ ፍልልይ ንኹሉ ሰላምታ እና ኣቕረብና ብምቕጻል ብወዲ ስዉእ ማሩ ሃይለ መንእሰይ ሑሩይ ማሩ ሃለዋቱ ስለ ዝተፍኣና ቤተሰብ ከቢድ ሻቅሎት ስለ ዘለና ኤርትራውያን ኣብ ዝተፋላለየ ኩርናዕ ዓለም ስለ እንርከብ ገለ ኣይ ፍለጥን ዝራኣዮ ሓበሬታ እንተ
ንሕና ኣብ ዓባይ ብርጣንያ ከተማ ሎንዶን እንርከብ: ንምዕዋት ሃገራዊ ጉባኤ ንደሞክራሲያዊ ለውጢ ከይተሓለልና ክንጽዕት ዝጸናሕናን ዘለናን ኣባላት ናይ ዝተፈላለያ ተቓወምቲ ውድባትን ሲቪካውያን ማሕበራትን ውልቀ ተቓወምቲ ዜጋታትን ምዃና ኣቐዲምና ክንሕብር ንፈትው።
ኣብዚ ቅሉዕ ደብዳቤ ከነልዕሎ ዝደለናዮ ጉዳይ እዚ ዝስዕብ ኢዩ።
ኩልና ከም እንፈልጦ ዓሚ ከምዚ እዋን ብዘይሕለል ጻዕሪ
እቲ፡ ዳርጋ፡ ልቢ ኩሉ ኤርትራዊ ዘረስረሰ ሰላማዊ ሰልፊ ኒው ዮርክ ፡ኣብ ታሪኽ ቃልሲ ንዴሞክራሲ ኣብ ኤርትራ ብዘይ ምግናን ነጥቢ መቐይሮ ኢዩ ነይሩ።
መራሕ መንግስቲ ኤርትራ ከም ቀደም ተኣንገድ ተሸብሸብ ተባሂሉ ዘይኮነሲ ክሳብ መወዳእታ ሰዓት ብምስጢር ዝተታሕዘ ኣኼባ ኢዩ ኣካዪዱ። ሳላ መንፍዓት ኤርትራውያን ተቓወምቲ ኣብ ኒው ዮርክ
The Eritrean pro-democracy forces in Sweden have started its resistance activities against the dictator’s evil activities in Sweden. Sweden has been a haven of the dictator’s enablers since long time. We will not stop from exposing their misleading information to the Swedish Parliament, government and political organizations.
These days the news of the discovery of 70 bodies in the Libyan coast has been in circulation. What we know based on the information we got from compatriots still in Libya is that, among these discovered bodies, so far, there are four people from Eritrea or Ethiopia.
22 Mar 2011 !! መንግስቲ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ልክዕ ከም’ቲ ዕቡድ ዓርኩ ቓዛፊ ብፍርሒ ስለዝወሓጡን ዝረግጹዎን ዝዛረቡዎን ኣይፈልጡን: ወግዓዊ ብዘይኮነ ንህዝቢ ንምድንጋር መዓልታዊ ንርእዮ ዘለና’ዩ፡፡ ንሚኒስትሪ ምክልኻል ቀጠልያ መብራህቲ ወሊዑሎም ልቢ ዘለዎ ኩሉ ሓኒኹ: ንክብርን መሰል እምነትን ካህናትን ደናግልን ካቶሊካዊት ቤተ ክርስታያን ዝግህስ ሓድሽ ወተሃደራዊ ትእዛዝ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ኣመሓላሊፉ።
ከምቲ እዚ አረእስቲ ዝሕብሮ እዚ ማሕበር እዚ ንመንእሰያት ኤርትራ አብትሕቲ አርዑት ህግደፍ ዝጥርንፍ ማሕበር ኢዩ። ንውዳቢኡ ዝምልከት ብሃማመተኤ( ሃገራዊ ማሕበር ተመሃሮን መንእሰያትን ኤርትራ) አቢሉ ክሓብር ይፍትን፡ ነቲ ማሕበር ከምሽፋን ይጥቀመሉ።
We, the a worldwide movement of people, Civic and Human Rights Organizations who campaign for internationally recognized human rights, would humbly like to bring to your attention the plight of over 2000 Eritrean refugees and asylum seekers who have been stranded in Libya.
Please also have read our letter to the Egyptian ambassador in the U.K. beseeching him to take action against these brutal acts that have been going on for more than a year now.
ሰላም ! ዝኸበርኩም ኣሕዋት ኤርትራውያን ደቂ ዓደይ፣ እናታይ‘ሞ ክግበር ሎሚ ብዛዕባ ጹሉላትን ጽላለን ኢና ክንዛረብ፣ እንታይ ተረኺቡ ጥዑያትዶ ከይኮና ብዛዕባ ጹሉላት ንዛረብ ዝብል ለባም ሓታቲ ኣይሰኣንን፣
ኣቐዲመ ንኩሉ ደላይ ሰላምን ፍትሕን ዕዙዝ ሰላምታይ የቕርብ። ቐጺለ   ባህርያዊ ትዕድልቲ ደቒ ሰባት ስለዝኾነ ኩሉ ደላይ ፍትሒ ከኽብሮ ዝግባእ`ዩ። መሰረታዊ መትከል ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ሕጊ ዝሰፈረ ክብርን መሰልን ደቒ ሰባት ኢዩ።
ሓላፊ መንእሰያት ህግደፍ ክኸውን ብህግደፍ ዝተሓርየ፡ ኣብ ኤምባሲ ስዊድን ቤት ጽሕፈት ተዋሂብዎ ዝሰርሕ ዘሎ፡ ወዲ 39 ዕድመ ቴድሮስ ጎይትኦም ዝብሃል፡ ቀንዲ ካብቶም ንብሕታዊ ምቾትን ንመዓርግን ዝቀዳደሙ ፈተውቲ ስልጣን ዎሽላኻት ኩርኩራት ህግደፍ፡ መበቆሉ ኢትዮጵያዊ ከምዝኾነ ተፈዲሑ።
ሰላም ! ሰላም በሉለይ ኩቡራት ኣሕዋት ደቂ ሃገር ኢርትራውያን ኣብ ኩሉ ኩርናዓት ዓለም ብፍላይ ድማ ነቶም ኩሉ ዓይነት ሓሳረ መከራ ኪኢሎም ይሓልፍ ደኾን እንዳበሉ ኣብ ውሽጢ ሃገር ሓቦ ተዓጢቆም ዝነብሩ ኩቡራት ኢርትራውያን ሕጅውን ሰላም በሉለይ ፣
እቲ አብ ግዜ ብረታዊ ቃልሲ ዝግበር ዝነበረ ዓመጻትን ምእሳረን ምቕታልን ሕጂ ኩሉ በዞም ናይ ሕጂ አቦታት ናይቲ ሹዑ ግዜ ጀጋኑ ተቓለስቲ ይጸሓፍ አሎ ካብዚ ብምብጋስ ንሕና እዞም ናይ ሕጂ ወለዶ ከነንብቦ አንቢብና ካኣ ንዝሓሸ ለውጢ እጂጋና ክንስብስብ ይግባኣና
ጉጅለ 15ን ገበናቶምን ትብል ኣርእስቲ ብህግደፍ ተዳሊያ ኣብ ቤት ትምህርቲ ማሕበራዊ ስነ-ፍልጠት (ቤት ትምህርቲ ካድር) ናቕፋ ትቐርብ ጽሕፍቲ’ያ። ንኩነታት ኣቀራርባ እዛ ጽሑፍቲ ኣብ መወዳእታ ናይቲ ኮርስ ነቲ ተምሃራይ ብንባብ ጥራይ’ያ ትቐርብ።
All over again, it is very sad to see Eritreans into civil war like in Rwanda and Ivory Cost because of few narrow nationalists in Eritrea. If we have to criticize individuals in the Eritrean context it should be based on what they have done instead of tracing their origin to third generations.
ብቀዳምነት እቲ ምውቕ ዘዀነ ኤርትራዊ ሰላምታይ ተቐበሉ። ስመይ ገብረሚካኤል ኪዳነ (ጻዕደ) ይበሃል። ምቕማጠይ ኣብ ሕቡራታት መንግስታት ኣመሪካ ኮይኑ ትውልደይን ወይ መበቆለይ ኣብ ቅንሓየላ እትበሃል ዓዲ ኣውራጃ ሰራየ ወረዳ ተኸላ ኣብ ኤርትራ ይኸውን።
ኣብዚ ቅንያት’ዚ ኣብ መብዛሕተአን ኤርትራውያን መርበብ ሓበሬታታት፣ ሓደ ዘገርምን ግን ክኣ፣ ዝንኣድ ጽሑፋት ከንብብ ድሕሪ ምቕናየይ ብዛዕብኡ ዘለኒ ትዕዝብቲ ኣመልኪተ ወስ ከብል እስከ ፍቐዱለይ።
ማዕረ ማዕረ ሰናይ ተግባር እኩይ ክኸይድ ምርኣይ ንቡርዩ ። እቲ ዘይንቡር ግና ሕልና ፈረድቲ ምጽንቃቕዩ ።
ብመጀመርያ ኣቶ መኮነን ኣብርሃ (ነጠበ) ንኹሉ ከከም ኣመጻጽኣኡ ብሕጊ ክንተሓሓዞ ምዃና ከነረጋግጸልካ ንፈቱ፣ ቅድሚ ናብ ዝርዝር ርእሰ ነገር ምእታውና ግን ነቲ ብማዕዶ ነዚ ኩነታት ዝከታተል ዘሎ ህዝብና መብርሂ ንክኸውን ብማለት ነቲ ጉዳይ ከነነጽሮ ስለ ዝቕስበና ኣቶ መኮነን ኣብርሃ (ነጠበ) መን ኢዩ ንዝብል ሕቶ ክንድህስስ፣
31-07-2010/Addis Ababa: Today’s the grand opening of the waa’la without exaggeration was great and inspiring. I will be brief, first, we had a lively demonstration that was focused on refugees which brought up all waa’la participants of diverse background together in highly excited mood and frankly the demonstration did highlight Eritrean diverse culture, ethnic, language and etc..
ብዕለት 11 ነሓሰ 2010 ኣብ ኡጋንዳ ርእሰ-ከተማ ካምፓላ ህይወት 76 ንጹሃት ሰባት ዝቐዘፈ ግብረ-ሽበራዊ መጥቃዕቲ፡ ፍጹም ኢ-ሰብኣውን ናይ ነዳያን ዝለዓለ መልክዕ ጥፍሽና መግለጺ’ዩ ኢሉ ይኣምን፡፡
ሎሚ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ውሽጥን ወጻኢ ሃገርን ኮይኑ ሃገራዊ ነጻነቱ ዘረጋገጸሉ መበል 19 ዓመት ክዝክር ከሎ፡ እቲ ናይ ብዙሓት ዜጋታት ህይወት ዝተኸፍሎ ቃልሲ መደምደምታ ምርካቡ ብሓጐስ ምብዓል ጥራይ ዘይኮነ፡ ብኣንጻሩ ድሕሪ ምእዋጅ ሃገራዊ ነጻነት ኤርትራ ብሰንኪ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ህግደፍ ህዝቢ ኤርትራ ሕግን ፍትሕን ስኢኑ፡
Petition & Call to Save Yosief Kidane’s life by stopping his deportation from the UK to Eritrea.
Petition & Call to Save Yosief Kidane’s life by stopping his deportation from the UK to Eritrea.
ንዕዘቦ ከም ዘለና እቶም ኣብ ድሕሪ መጋረጃ ሃገራውነት ትሓቢኦም ንጥፍኣት ሃገርናን ህዝብናን ታዓጢቖም፡ ምእንቲ ህ.ግ.ዲ.ፍ ክብጀዉ ዝወሰኑ ደመኛታት ህዝቢ ኤርትራ፡ ሎሚ እውን ከም ኣመሎም ዕሽነቶም ከመስክሩን፡ ስም ህዝቢ ኤርትራ ከበላሽዉን፡ ኣብ ጎደናታት ኦስሎ፡ ኣብ ኖርወይ ንዕለት 13 ሚያዝያ ሰላማዊ ሰልፊ ክገብሩ ምዃኖም ሓቢሮሙና ኣለዉ፡፡


text:
ኮሚሽን ፖሊስ ክልል ኦሮሚያ ትማሊ ሓሙስ ኣብዘውፅኦ መግለፂ ህውሓት ተዓጢቑ ምስ ዓማፂ ጉጅለ ብምዃን ይዋግኡ ኣለው ክብል ከሲሱ ኣሎ።
ምኽትል ኮሚሽን ፖሊስ ክልል ኦሮሚያ ንመራኸቢ ብዙሃን ኣብ ዝሃቡዎ መግለፂ ካብ መሰልጠኒ ቦታ ጠፊኦም ዝመፁ መናእሰይ መን ከምዘሰልጠኖምን ተልእኾ ከምዝሃቦምን ብግልፂ ተዛሪቦ ኣለው ኢሎም።
ናይቲ ክልል ምኽትል ፖሊስ ኮሚሽነር ግርማ ገላን ኣብ ምዕራብ ኦሮሚያ ዕጡቓት ህወሓት ምስ ኦነግ ሸኔ ኣለውክብሉ ሓቢሮም ።
‘’ኣብ ምዕራብ ኦሮሚያ ኣዚዮም ብርክት ዝበሉ ናይ ህውሓት ሰራዊት ምስ ኦነግ ሸኔ ብምሕባር ይንቀሳቐሱ ከምዘለው ምሉእ መረዳእታ ኣለና።በዚ ድማ ተመልሚሎም ከይዶም ስልጠና ወሲዶም ካብ ናይ መሰልጠኒ ቦታ ተዓጢቖም ዝመፁ ኣብ ኢድና ዝርከቡ ብርክት ዝበሉ መናእሰይ ኣለው።መን ከምዘሰልጠኖም ብግልፂ ይዛረቡ ኣለው።ስለዚ ንኦሮሞ ነፃ ንምውፃእ እንተድኣ ኮይኑ ትማሊ ንኻልኦት ፅግዕተኛ ኢልካ ትድህሎም ዝነበርካ ሎሚኸ ንስኻ ንምንታይ ክትፅጋዕ ደለኻ? ዝብል ሕቶ ህዝቢ ኦሮሞ ክሓትት ኣለዎ’’ ኢሎም።
ካብ ክልል ትግራይ ጉዳያት ኮሚኒኬሽንን ቢሮ ፍትሕን ፀጥታን መልሲ ንምርካብ ዝተገብረ ፈተነ ኣይሰለጠን።


text:
ቀዳማይ ጉባኤ ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ብዓቢ ድምቀት ተኸፊቱ
ቀዳማይ ጉባኤ ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ሎሚ ዕለት 25-12-2008 ኣብ ኣዲስ ኣበባ ብወግዒ ተኸፊቱ፡ ኣቦ ወንበር ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ኣቶ ኑር መሐመድ ኢድሪስ ኣብ መኽፈቲ ጉባኤ ኣብ ዝሀቦ ቃል ንዕዱማትን ኣባላት ሰልፍን ናይ እንኳዕ ደሐን መጻእኩም ቃል ድሕሪ ምስምዑ ከምዚ ዝስዕብ መደረ ኣስሚዑ፡ ጉባኤና ሎሚ ኣብ ትሕትዚ ውጡር ኩነታት ሀገርና ህዝባዊ ህልቂትን መሰል ደቂ ሰባት ዝተነፍገሉ ኩነት ንገብሮ ስለዘለና፡ ብቑጠባዊ ዝቕበባን ፖለትካዊ ቅልውላው ትሳቐየሉ ዘላ ውድዕነት ሀገር፡ ብሰንኪ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ኤርትራ ጎረባብቲ ሀገር ብስክፍታ ሰላም ምስኣን ኣብ ዞባና ዝርበሸሉ ዘሉ እዋን፡ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ትሕቲ ሐያል ሐፍ ዘይብል ጸቕቲ ይነብር ከምዘሎ ኩሉ ህዝቢ ዓለም”ኳ ዝምስክሮ እንተኾነ ህዝብና ካብ ሽግሩ ንምልቓቕ ባዕሉምበር ካብ ካልእ ክጽበ ከምዘይብሉ ስለንኣምን ጉባኤና ኣብ ትሕቲ ሓይልና ሓድነትና ዝብል ሀገራዊ ጭርሖ ሕጂውን መርገጽና ከም ናይ ኩሉ ግዜ ኣብ ትሕቲ ጽላል ኤርትራዊ ዴሞክራስያዊ ኪዳን ጽኑዕን ስጡምን ዝኾነ ጽዑቕ ቃልሲ ብምክያድ ጥራሕ ምዃኑ፡ መፍትሕ ሽግር ሀገርና መተካእታ ዘይብሉ ሐቂ ስለዝኾነ ንሀገራውን ኪዳናውን ሐድነትና ብጽንዓት ክንሰርሐሉ ምዃንና ከበስር ይፈቱ ድሕሪ ምባል ከምኡውን ኩለን ተቓወምቲ ውድባት ተቐራሪበን ብምትሕብባር ቃልስታት ከርእያ ንጽውዕ፡ ቃልስና ምሉእነትን ኣሳልጦን ምእንቲ ክረክብ ሕጂ ኣብዚ እዋንዚ ኩሉ ህዝብን ውድባትን በርጌሳውያን ማሕበራት ኤርትራን ኩሉ እንትናና ንሀገራዊ ዋዕላን ሓድነትን ዝዓለመ ክኽውን እዩ ዘለዎ ክብል ብጥብቂ ኣማሕጺኑ፡
ኣብ ጉባኤና ንዝተኻፈሉ ኣቦ ወንበር ኪዳንን ሰንዓ ፎርምን ናይ 12 ውድባት ወከልትን ኣባላት ሰልፍናን ህዝብን ምስጋና ብምቕራብ መንግስቲ ኢትዮጵያ ንጉባኤና ዕውት ንኽኸውን ዝገበሩልና ሐገዛት ብልቢ እናመስገንኩ ከምውን ንመንግስቲ ሱዳንን መንግስቲ የመንን ንመስል ቃልሲ ህዝብና ዘወፍይዎ ዘለው ሓገዛት ብስመይን ብስም ሰልፊ ናህዳ ኤርትራን ከየመስገንኩዎም ክሐልፍ ኣይደልን፡
ከምኡውን ንሽማግለ ኣዳላዊት ጉባኤ ጉባኤና ብጽፈትን ህርኩትን ኣገባብ ንኽፍጸም ዝገበርዎ ምዕቡል ኣገባብ ኣቀራርባን ምድላውን ምስጋናይ ወሰን የብሉን ብማለት ብልቢ የሞጉሰኩም ክብል ኣደናቖቱ ገሊጹ።
ቀዳማይ መዓልቲ ጉባኤ ሰክረታርያ ኣካያዲት ጉባኤ መሪጹ ብተኻፋልነት ናይ ዞባን ዓለምለኻዊ ጋዜጠኛታት ማዕከናት ዜናታትን ብምልኣት ዝተኻፈልዎ ከምዝነበረን ክንሕብር ንፈቱ፡
ዓወት ንውጹዕ ህዝቢ ኤርትራን ሐድነቱን
ዕንወት ንዲክታተርያዊ ስርዓት ኤርትራ
ዘልኣለማዊ ዝኽሪ ንስውኣትና
ዓወትና ኣብ ትሕቲ ኪዳናዊ ሐድነት
ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ክፍሊ ዕዮ ዜና።
Short URL: https://english.farajat.net/?p=1280


text:
ኣብ ኢንድያናፖሊስ ኢንድያና ኣኼባ ተኻይዱ ህዝባዊ ሽማግለ ንሃገራዊ ጉባኤ ከኣ ተመሪጻ
ከተማ ኢንድያናፖሊስ ሓንቲ ካብተን ኣብ’ዚ ሰሙን’ዚ ብዛዕባ ሃገራዊ ዋዕላን ዝመጽእ ዘሎ ሃገራዊ ጉባኤን ኣኼባታት ዝተኻየደለን ከተማታት ናይ ኣሜሪካ ኢያ። እዚ ቀዳም 27 ጥቅምቲ 2010 ዝተገበረ ኣኼባ’ዚ፡ ኮምሽነር ኣቶ ሃይለማርያም ተስፋይ ኣብ መንጎና ተረኺቡ: እቲ ካብ 31 ሓምለ-9 ነሓሰ 2010 ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝተኻየደ ዋዕላን ብውጽኢቱ ዝተመርጸት ኮሚሽንን ከኣ ንምንታይ ነጻ ኮይና ከምዝቖመትን፡ እንታይ ዕማማት ከኣ ከተተግብር ምዃናን ብዘርኢ ጉዳይ ሰፊሕ መግለጺ ሂቡ።
ቀጺሉ ኣቶ ሃይለማርያም ተስፋይ፡ እዛ ኮምሽን’ዚኣ ስራሓ ኣብ መላእ ዓለም ንዝርከቡ ኤርትራውን እናጎስጕሰትን ንሰፍሕ ህዝቢ ኤርትራ ኣሳታፊ ዝኾነ ስርርዕ እናኣካየደትን ሃገራዊ ጉባኤ ብዝምልከት ኣርእስታት ኣስተምህሮን ክትዓትን ዝካየደሉ መኣዲታት ዘተ ከሳልጥ ምዃና ገሊጹ። እዚ ዓውደ ትምህርታት ኣዚ ብወሓለታት ናይ ሕጊ ምሁራትን ብናይ ፖለቲካን ቁጠባን ካልእ ዓውደ ትምህርትን ኣፍልጦ ብዘለዎም ዜጋታት እናተማእከለ፡ ንሃገራዊ ጉባኤ ዘድሊ ምድላዋት ክትገብር ምዃናን፡ ኣሰራርሓኣ ድማ ነጻን ግሉጽን ንጹርን ብዝኾነ ኣገባብ ህዝብና ሐሳባቱ ገሊጹ ቅሬታኡ ዘስመዓሉ ክፉት መድረኽ ምዃኑን’ውን ኣብርሀ።
ብድሕሪኡ ኣብ’ዚ ኣኼባ’ዚ ዝተረኽቡ ዋዕለኛታት ሃገራዊ ዋዕላ ንዲሞክራስያዊ ለውጢ ዶር. መንታይ መስመርን፡ ኣቶ ሃይለ ገብረትንሳኤን፡ ወ/ሮ ህይወት ገብረሚካኤልን ተወሳኺ ሓበሬታት ብምሃብ ነቲ ኣኼባ ኣሀብቲሞሞ። ኣብ’ዚ ልዕሊ ኣርባዕተ ሰዓታት ዝወደአ መግለጽን ክትዓትን፡ ካብ ከተማታት ሲንሲናቲን ሰይንትልውስን መጺኦም ንዝተካፈሉ ኤርትራውያን ኣብ ዘዘለውዎ ዓዲ ወከልቲ ናይ ኮምሽን ሽማግለታት መሪጾም ጎሳጓስ ከካይዱ መምርሒ ተዋሂቡ። ኣብ መወዳእታ ከኣ ካብ ኢንዲያናፖሊስ 12 ዝኣባላታ ሃገራዊት ሽማግለ ንጉባኤ ተመርጸት። ነዚ ቅዱስ ዕላማ’ዚ ኣብ ህዝቢ ነጢፋ ንኽትሰርሕ ተመባጺዓ ከኣ ኣኼባ ብዓወት ተደምደመ።
ዓወት ንህዝቢ ኤርትራ!
ህዝባዊ ሽማግለ ንሃገራዊ ጉባኤ ኢንድያናፖሊስ፡ ኢንድያና
Short URL: https://english.farajat.net/?p=1901


text:
Author: Admin
ኣመሪካ፣ ንኤርትራ ካብ መዝገብ ኣንጻር ሽበራ ኣብ ዝግበር ቃልሲ ዘይተሓባበራ ሃገራት ሰሪዛታ
Radio Erena: 29 May 2019 ኣመሪካ፣ ንኤርትራ፣ ካብ መዝገብ ናይቲ ኣንጻር ግብረ ሽበራ ኣብ ዝካየድ ቃልሲ ዘይተሓባበራ ሃገራት ከምዝሰረዘታ ኣሶሸትድ ፕረስ ሓቢሩ። እታ ሃገር፣ ንኤርትራ ካብዚ መዝገብ እዚ ትስር [...]
ቀጠር፣ ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዝካየድ ህጹጽ ዋዕላ ክትሳተፍ ዕድመ ቀሪቡላ
Radio Erena: 29 May 2019 ስዑዲ ዓረብ፣ ሓሙስ 30 ግንቦት ኣብ ዝካየድ ህጹጽ ዋዕላ ሃገራት ዓረብ፣ ቀጠር ክትሳተፍ ዕድመ ኣቕሪባትላ። ንጉስ ሳልማ ቢን ዓብደልዓዚዝ ኣል ስዑድ፣ ኣብቲ ኣብ ሜካ ዝካየድ ዋዕላ [...]
ኬንያ፣ ኤርትራውያን ስደተኛታት ናብ ሃገረን ክምለሳ፣ ቤት ፍርዲ ወሲኑ
Radio Erena: 28 May 2019 ቤት ፍርዲ ኬንያ፣ ብዘይሕጊ ናብታ ሃገር ዝኣተዋየን ንዝበለን ኤርትራውያን ደቂንስትዮ ናብ ሃገርን ክምለሳ ከምዝወሰነ ማዕከን ዜና ስታንዳርድ ሓቢሩ። ፖሊስ ኬንያ፣ ደቂንስትዮ ዝርከብኦ [...]
ኢትዮጵያ፣ ሽዱሽተ ሃገራት ዝሓዋወሰ ካርታ ኣፍሪቃ ብጌጋ ምዝርግሓ ተጻርዮ ከምዘላ ኣፍሊጣ
Radio Erena: 28 May 2019 ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ፣ ኣብዚ ሳልስቲ'ዚ ዝዘርግሖ፣ ንኢትዮጵያን ሶማልያን፣ ንኮንጎ ኪንሻሻን ኮንጎ ብራዛቪልን ከምኡ ድማ ንሱዳንን ደቡብ ሱዳንን ዝሓዋወሰ ካርታ ኣፍሪቃ፣ ብወግ [...]
ኢትዮጵያ ዘቕረበቶ ዝተፈላለየ ጠለባት ካብ ወገን ኤርትራ ዛጊት መልሲ ከምዘይተዋህቦ ተሓቢሩ
Radio Erena: 28 May 2019 መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ኣብ ጉዳይ ምኽፋት ዶባት፣ ኣጠቓቕማ ወደባት፣ ጉዳይ መንበሪ ፍቓድ ዜጋታት ክልትኤን ሃገራትን ካልእን ዘጠቓለለ ጉዳያት ብዝምልከት ናብ ኤርትራ ዘቕረበቶ [...]
መራሕቲ ወትሃደራዊ ባይቶ ሱዳን፣ ኣብ ሃገራት ዓረብ ምብጻሕ የካይዱ
Radio Erena: 28 May 2019 ስርዓት ኣል በሺር ብህዝባዊ ናዕቢ ድሕሪ ምእላዩ፣ ስልጣን ሒዞም ዝርከቡ ወትሃደራዊ ጉጅለ፣ ናብ ሰለስተ ሃገራት ዓረብ ምብጻሕ ኣካይዶም። ኣቦ መንበር ናይቲ ጉጅለ፣ ጀነራል ዓብደልፈታ [...]
ሶማልያ፣ ኣዛዚ ቤት ማእሰርቲ ኦጋዴን ነበር ናብ ኢትዮጵያ ኣረኪባ
Radio Erena: 27 May 2019 መንግስቲ ሶማልያ፣ ሓደ ካብ ኣዘዝቲ ናይቲ ኣብ ዞባ ኦጋዴን ዝርከብ ኣብያተ ማእሰርቲ ምንባሩ ንዝተገልጸ፣ ሓሰን ኢብራም ዝተባህለ ኢትዮጵያ ናብ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣረኪባቶም። ኣማሓዳ [...]
ፕረዚደንት ገለ፣ ሳላ ስዑዲ ዓረብ ምስ ኤርትራ ዝተጀመረ ርክብ ኤርትራን ጅቡቲን፣ ብምምልካት ዶባት ክዛዘም ዘለዎ ተስፋ ገሊጹ
Radio Erena: 27 May 2019 ፕረዚደንት ጅቡቲ እስማዒል ዑመር ገለ፣ ሳላ ስዑዲ ዓረብ ምስ ኤርትራ ዝተጀመረ ርክብ ኤርትራን ጅቡቲን፣ ብምምልካት ዶባት ኣብ ናይ መወዳእታ ዕርቂ ክበጽሕ ዘለዎ ተስፋ ገሊጹ። እቲ ፕ [...]
ኤርትራ፣ ማዕበል ‘ይኣክል’ ብሓድሽ መንፈስ ይቕጽል
Radio Erena: 26 May 2019 ከም መቐጸልታ ናይቲ ኣብ ዝተፈላለያ ሃገራት ዝርከቡ ኤርትራውያን ደለይቲ ለውጢ ዘካዪዱዎ ዘለዉ ናይ ‘ይኣክል’ ጻውዒት፣ ተቐማጦ ዋሺንግተን ዲሲን ከባቢኣን ከምኡ’ውን ሽወደን ኣብዚ ሳልስቲ ብእኩ [...]
ኤርትራ፣ ‘ንለውጢ ኣይንህወኽን ኢና’ ፕ.ኢሰያስ; ‘ይኣክል፣ ብባዶ መብጽዓ ኣይንታለልን’ ህዝቢ ኤርትራ
Radio Erena: 26 May 2019 መበል 28 ዓመት መዓልቲ ናጽነት ኤርትራ፣ ኣብ ወጻኢ ዝርከቡ ዜጋታት ኣብ ክልተ ደምበታት ብምዃን ጸምቢሎማ። ብፍላይ’ቶም ኣብ ደምበ ደለይቲ ፍትሒን ደሞክራስያዊ ለውጢን ዝርከቡ ኤርትራውያን [...]


text:
ዓለምለኸ ውድብ ፍልሰተኛታት /IOM/ ብሰንኪ ክስተት ኤል-ኒኞ ልዕሊ 600 ሽሕ ኢትዮጵያዊያን ምምዝባሎም ኣፍሊጡ።
ናይ ጃፓን ኮርፖረሽን ፓናሶኒክ ብሓይሊ ፅሓይ ዝሰርሑ ኣስታት ክልተ ሽሕ ፋኑሳት ንተመዛበልቲ ሂቡ’ሎ።በዞም ፋኑሳት 36 ሽሕ ተመዛበልቲ ተጠቀምቲ ክኾኑ እዮም።
እቲ ናይ ሓገዝ ርኽኽብ ሎማዕንቲ ሓሙስ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝተፈፀመሉ እዋን ወኪል IOM ኣብ ኢትዮጵያን ሕብረት ኣፍሪካን ዝኾና ሚሲስ ሞሪን ኤቸይን ከምዝሓበርኦ እቲ ትካል ኣብዘካየዶ ዳህሳስ ብሰንኪ ኤል-ኒኞ ካብ ነሓሰ 2014 ክሳብ ግንቦት 2016 ኣ/ፈ ኣስታት 630 ሕሽ ካብ ዝነብርሉ ምምዝባሎም ተረጋጊፁ ኢለን።
ሚሲስ ሞሪን ኤቸይን: "ፓናሶኒክ ዝሓገዞ ፋኑስ መናእሰይ ደቂ ኣንስትዮን ኣዋልድን ለይቲ ኣብዝንቀሳቐሳሉ እዋን ደሕንነተን ኣብ ምሕላው ዝለዓለ ሓገዝ ከምዝገብር እምነትና እዩ ኢለን "።
ኮርፖረሽን ፓናሶኒክ ቅድሚ ሎሚ እውም ንዝተፈላለያ ኣብ ምምዕባል ዝርከባ ሃበራት ተመሳኣስሊ ሓገዝ ከምዝሃበ ምኽትል ዳይረክተር እቲ ኮርፖረሽን ሓቢረን።


text:
ኣብ ብርክት ዝበሉ ከባቢታት ትግራይ፣ ኣብ ጽርግያታት ከይተረፈ ድምጺ ከቢድ ብረት ዝሓወሰ ውግእ ይቅጽል ከምዘሎ ዝጠቀሰ ወሃቢ ቃል ሕቡራት ሃገራት ኩነታት ጸጥታ ዝተሓላለኸን ኣዝዩ ተባራዒን ከምዝኾነን ሓቢሩ።
ንትካላት ረድኤት ዝጠቀሰ እቲ ሪፖርት "መሕለፊ ስለዘይተረኸበ፣ ሕክምናዊ ቀረባት፣ መግቢን ካልኦት ነገራትን ብሕልፊ ናብ ንክትበጽሓሎም ኣጸጋሚ ዝኾኑ ስፍራታት ምሕላፍ በዳሂ ኮይኑ ኣሎ" ይብል።
ዝዓበየ ክፋል’ቲ ረድኤት እኽሊ ከምዝኾነ፣ ብመሰረት ካብ ባሕቲ ግንቦት ንደሓር ዝተኸፋፈለ ሓገዝ ካብ 5.2 ሚልዮን ህዝቢ ትግራይ ናብ’ቶም 3.7 ሚልዮን እኽሊ ምብጻሕ ከምዝተኻኣለ ሓቢሩ'ሎ።
ዝሓለፈ ቅነ ልዕሊ 1 ሽሕ ከቢድ ሕጽረት መግቢ፣ ኣስታት 5 ሽሕ ቆልዑ ድማ መጠነኛ ሕጽረት መግቢ ዘለዎም ቆልዑ ክንክን ከምዝተገበረሎም፣ 22 ሽሕ ሰባት ድማ ኣብ’ዚ ወርሒ’ዚ ሕክምናዊ ሓገዝ ከምዝረኸቡ ተፈሊጡ ኣሎ።
ሕቡራት ሃገራት ነቲ ኣብ ዕዳጋ ቶጎጋ ዝተፈጸመ ደብዳብ ነፈርቲ ናብ’ቲ ስፍራ ኣቲና ንክነጻሪዮ ዝገበርናዮ ጻዕሪ፣ ፈቃድ ክንረክብ ስለዘይካኣልና ኣይሰለጠን ይብል ።


text:
ብ ክፍሊ ህ/ርክባት ዴምህት፡
ሳላ’ቲ ዘይሕለልን ዘይፅዓድን ሓያል መሪሕነት ዴምህትን ተጋደልትን፣ ዝምድናታት እዚ ሓው ዝኾነ ህዝቢ ኤርትራን ትግራይን እናተኾልዐን እናደልደለን ክኸይድ ፀኒሑን ኣሎን፣፣ አቶም ብዘይካ ንህዝቢ ኢትዮጵያን ጎሮባብቱን፣ ኣብ ፅልእን ቅርሕንትን ሸሚሞም፣ ዕድመ ስልጣኖም ከናዉሑ ዝፅዕሩ ጠላማት መራሕቲ ወያነ፣ በዚ ኣብ መንጎ ኤርትራን ትግራይን ተፈጢሩ ዘሎ ሓያል ሕዉነታዊ ዝምድና፣ ክሰግኡ ግድን ስለዝኾነ፣ ብመንፅሩ ድማ ዕንቅፋታት ክፈጥሩ ዘይንፅበዮ ነገር ኣይኮነን።
ደላይ ሰላም ዝኮነ ህዝቢ ኤርትራን ትግራይን ግን፣ ናይ ጠላማት መራሕቲ ወያነ ሰይጣናዊ ስራሕ፣ ብኣጋ ስለዝነቅሓሉ፣ ነቲ ኩሉ መሰረት ዘይብሉ ሓሶታቶም፣ ክኣምኖም ይትረፍ፣ ንክሰምዖ’ዉን ወርቃዊ ጊዚኡ ዘጥፋኣሉ ኣይኮነን።
ስለዝኾነ ድማ ጠላማት መራሕቲ ወያነ፣ ዝበሉ እንተበሉ ህዝቢ ከምዘይ ኣምኖም ስለዝተሶቆሮም፣ ዝኣረገን ርካሽ ዝኾነ ስልቲ ተጠቂሞም፣ ከም ንናይ መንግስቲ ኤርትራ ዝቃወሙ ኤርትራዉያን ተመሲሎም፣ ኣብ መንጎ እዚ ሓው ዝኾነ ህዝቢታት ፅልኢ ንምፍጣር፣ ብፍላይ ድማ፣ ኣብ ልዕሊ ዉድብና ዴምህትን መራሕትናን፣ ዝቐንዐ፣ ቀፃሊ ናይ ጠቐነን ፀለመን ዘመተ፣ በታ “ሬድዮ ወጋሕታ” ኢሎም ዝሰምይዋ፣ ናይ ሓሶት መናፍሕ ካብ ዘጋዉሑ፣ ድሮ ዓመታት ኣቑፂሩ ኣሎ።
“ኣናፍራ ቆቃሕ ዘይፈልጥ’ሲ ኣይሃዳናይን” ከምዝብሃል፣ እቲ ባዕልና ዘዕበናዮ ቆልዓ፤ ዉሽጣ ዉሽጡ ኣፀቢቅና ስለአንፈልጦ፣ ንዓና ብዙሕ ዝገርመና ኣይኮነን፣፣ ብተወሳኺ’ዉን፣ ካብ ዉድብና ዴምህትን ዉፁዕ ህዝብናን ዝሕባእ ነገር እኳ እንተዘየለ፣ ንዝያዳ መብራህርሂ ግን፣ ናይ ረድዮ ወጋሕታ ኣባላት ዝርዝር ስምን መበቆል ዓዲን ንምቕራብ ኣገዳሲ ኮይኑ ረኺብናዮ ኣለና።
1. ኣበራ ተስፋይ፣ ናይ ህወሓት ኣባል ማእከላይ ሽማግለን ዋና ኣካያዲ ሬድዮ ወጋሕታ፤ መበቆል ዓዱ ትግራይ ማእኸላይ ዞባ ከተማ ዓድዋ
2. ሰለሙን ይሕደጎ፣ ኣብ ኤርትራ ዝነብር ዝነበረ፣ ሰራሕተኛ ወይን ጋዜጣ፣ መበቆል ዓዱ፣ ዶግዓ ተምቤን- ሃገረ ሰላም ትግራይ
3. ገ/መድህን ገ/ትንሳኤ፣ ኣብ ኤርትራ ዝነብር ዝነበረ፤ መበቆል ዓዱ ቆላ ተምቤን ትግራይ
4. ኣታኽልቲ ታፈረ፤ ኣብ ኣስመራ ዝነብር ዝነበረ፤ መበቆል ዓዱ ምብራቓዊ ዞባ ትግራይ ከተማ ብዘት
5. መረሳ ሕሉፍ፤ ኣብ ሰንዓፈ ኤርትራ ዝነብር ዝነበረ፤ መበቆል ዓዱ ምብራቓዊ ዞባ ትግራይ ከተማ ዓዲ-ግራት
6. ኔትዎርክ ብዝብል ሳጓ ዝፍለጥ ሰሎሙን ኣብ ኣስመራ ዝነብር ዝነበረ ኣብ መቐለ ዩንቨርስቲ ብትምህርቲ ጋዜጠኛን ኮሚኒኬሽንን ብ1999 ዓ.ም ዝተመረቐ ናይ ድምፂ-ወያነ ሰራሕተኛ
7. ትዕግስቲ ኣብ ኣስመራ ትነብር ዝነበረት ኣብ ስነጥበባዊ ስራሕቲ (ፊልም) ትዋሳእ ዝነበረት ፤ መበቆል ዓዳ ትግራይ ማእኸላይ ዞባ ከተማ ኣኽሱም፤ ሐዚ ትንብረሉ ዘላ ኣድራሻ ድማ ኣብ ከተማ መቐለ ከባቢያዊ ምምሕዳር ዓይደር ፍሉይ ቦታ ቁጠባ ኣባይቲ


text:
ምሳና፥ ኹኑ እዚ ሓደ መምሃራን ፕሮጀክት ን ሰባት ተሞኮሮ ናይ ጉዕዞኦም ዝገበሩ ምስ ስንክልና ወይ ብዘይ ዝንክልና፥ ብዘይ ኽፍልት ዶሞዝ ዝሕግዙ ዝደልዩ።
ንካልኦት ሰባት ትላለዩ ትደልዩ ድኹም
ኣብ “ምሳና፥ ኹኑ” ማሕበር ንካልኦት ሰባት ትላለይ ትኽእሉ እኹም ኣብ ከተማ በርሊን(Berlin) ዝነብሩ። ሓደ ክልተ ሰባት ብዛዕባ ተሞኮሮ ዘሕሊፉዎ ኣብ ጉዕዘኦም ውን ካልኦት ኖውሕ ዓመታት ኣብ ከተማ በርሊን (Berlin) ዝቕመቱ። ሰባት ምስ ስንክልና ወይ ብዘይ ስንክልና ኣሎዉና። ብሓንሳብ ኾይኖም ን ማሕበር።
መምሃራን ተሞኮሮ ዘሎዎም ዝምስሪቱ
ዋላ ንስኻትኩም መምሃራን ትኾኑ ትኽእሉ እኹም። ነኣኹም ዝሰመማዓኩም ትኽእሉዎ ደስ ዝብለኩም ትምርቲ ትህቡ ትኽእሉ እኹም።
ተሳተፉ
መምሃራን ምስ ተሞኮሮ ኹኑ
ተሳታፊት / ተሰታፋይ መምህር*
ሓድሽ ነገራት ትመሃሪ / ትመሃር ትደልዪ ድኺ / ድኻ። ሓደስቲ ሰባት ትላለዪ ትኽእሉ እኹም። ሓግዘ የድለኩም ድዩ ኣብ ምስታፍ።
ንስኻትኩም ትሳተፉ ትኽእሉ እኹም፥ እንድሕር ካብ ሃገርኩም ዝወጻኩም ስደተኛ ኾይንኩም። ኩላቶም ክሳተፉ ይኽእሉ እዮም፥ ብዘይ ገደስ እንታይ ዓይነት ወርቀት ዝሓዝኩም። ስድራ ኸማን ቆልዑ ዘሎዎም ክሳተፉ ይኽእሉ እዮም። ሕማም ዘሎዎም ሰባት ኸማን ክሳተፉ ይኽእሉ እዮም። ዋላ ስንክልና ንደቅኹም ወይ ነዓኹም ይሃልወኩም ትሳተፉ ትኽእሉ እኹም። እንድሕር ሽግር ኣለኩም ትሳተፉ ትኽእሉ እኹም፥ ምናልባት ግፍዒታት ኣንጻርኩም ተሞኮሮ ዝገበርኩም ትሳተፉ ትኽእሉ እኹም። እንድሕር ገዛ ደይብልኩም ትሳተፉ ትኽእሉ እኹም።
ሓቢሩና ስለምንታይ ትሳተፉ ትደልዩ ኣብዝኣ ፕሮጀክት ንሕና ኸማን ኣበይ ክንሕግዘኩም ንኽእል ሓቢሩና።
ኣብ ናይ ማሕበርና “ምሳና፥ ኹኑ“
- ድልየት ኣለኩም ሓደስቲ ሰባት ትላለዩ
- ሕቶታት ብዛዕባ ስራሕ፥ ትምርቲ ወይ ኣብ ናጻ ግዘኹም መዛናገዒ ትረኽቡ ትደልዩ ኣብ ከተማ በርሊን(Berlin)
- ወይ ኣብ ጉዳይኩም ሓገዝ ትደልዩ
- ወይ ዕላማ ወይ መደብ እንድሕር ኣለኩም። ግን ከመይ ገርኩም ነቲ ዝደለኩም ትረኽቡ ዘይትፈልቱ ኾይንኩም።
ንምስታፍ ክንዲ እዚ ግዘይ የድለኩም እዩ፥ 2 ክሳብ 3 ሰዓት ኣብ ሶሙን፥ ካብ 5 ወርሒ ክሳብ 9 ወርሒ
ድልየት ኣለኩም ድዩ ኣብ ናትና ፕሮጀክት “ምሳና፥ ኩኑ“ ትሳተፉ። ብ ኢሜይል(Email) ገርኩም ጸሓፉልና፥ seidabei@vdk.de, (030) 4140 7318 oder 0159-0406 9675
ድሕሪ ምሳና ምዝራብኩም ኣብ ዉልቃዊ ለላ ምስ ናትና ፕሮጀክት፥ ንሕና ነዓኹም ዝሰማማዓኩም መምህር ክንደልየልኩም እና፥ ጓል ኣንስተይቲ ትኹን ወይ ተባዕታይ ኣብ ጉዳይኩም ክሕግዘኩም እዩ። ኣባላት ናይ እዝኣ ፕሮጀክት ኣብ ሽግርኩምን ወይ ሕቶታት ይኹን ኣብ ነቲኣ ግዘ ዝሰማማዓኩም ክሳብ ትውዳእ ነዓኻትኩም ክሕግዙ እዮም።
ከም መምሃራን ተሳተፉ – ንዝኾነ ጾታ
ንሰባት ትሕግዙ ትደልዩ ድኹም፥ ዝኾነ ሰብ በይኖም ከይተርፉ። ኮምኡ እንድሕር ደሊኹም “ተሞኮሮ ዝመስረቱ መምሃራን ኹን ወይ ኹኒ”። ከም ብዘይ ሓገዝቲ መምሃራን ስሕት እሎም ይራኸቡ እዮም(1 ግዘ ኣብ ሶሙን) ምእንቲ ምስ ካልኦት መምሃራን ክዛረቡ። ነንሕዶም ይሓጋገዙ እዮም ኣብ ዉልቃዊ ጉዳያት። ነዚ ስራሕ ንዝኾነ ሓሳብ ወይ ድልየት ናይ ሰብ ኣይትዓንቀፉ። ንሓደስቲ ሰባት ትረኽቡ ድልየት ክህልወኩም ኣሎ። ኮምኡ ውን ንፉዕ ሰማዕቲ ትኾኑ ኣሎኩም። ሓገዝቲ ምስ ተሞኮሮ ምስ ስንክልና ወይ ብዘይ ስንክልና ብደሓን ምጹ።
ብሓንሳብ ምስ ናትኩም መምሃራን ን ኣቢነት፥
- ቋንቋ ጀርመን ተጽንዑ ትኽእሉ እኹም
- ዘይተረደኣኩም ሕቶታት ብሓንሳብ ኮይንኩም መልሲ ትረኽቡሉ ትኽእሉ እኹም
- ደስ ዝብለኩም ነገራት ትገብሩ ትኽእሉ እኹም
- ሓበረታ ትእክቡ ትኽእሉ እኹም ን ትምርቲ ወይ ን ስራሕ ወይ ን ገዛ ምድላይ፥ ወይ ሓበረታ ብዛዕባ ጥዕና ጉዳያት ወይ ሕቅምና ትወሃቡ ትእክቡ ትኽእሉ
- እንድሕር ቆጸራ ምስ ቤት ጽሕፈት ትኸዱ
- ከመይ ገርካ ን ስራሕ ኣመልኪትካ ደብዳበ ትጽሕፍ ወይ ኣብ ናይ ዕድመ ለላ ስራሕ ከመይ ገርኩም ትዛረቡዎም
- ንስድራቤት ከመይ ገሮም ሓገዝ ከምዝረኽቡ
- ከመይ ገርኩም ብሓንሳብ ነንሕድኹም ካብ ናትኩም ተሞኮሮ ትላዘቡ። ከም ተወሳኺ ብዛዕባ ተሞኮሮኹም ኣብ ጉዕዙኹም ብ ስንክልና ይኹን ብዘይ ስንክልና ይኹን ብዘይ ገደስ።
ክንደይ ግዘ የድለኩም፥ 3 ክሳብ 4 ሰዓት ኣብ ሶሙን፥ ካብ 5 ወርሒ ክሳብ 9 ወርሒ ግዘ ይወስድ እዩ
ኣብ ናይ ሓገዝቲ “ምሳና፥ ኩኑ“ ማሕበር ተሳተፉ እንድሕር ትደልዩ። ብኢሜይል ገርኩም ጸሓፉልና፥ seidabei@vdk.de, (030) 4140 7318 oder 0159-0406 9675
ድሕሪ ምሳና ምዝራብኩም ኣብ ዉልቃዊ ለላ ምስ ናትና ፕሮጀክት፥ ምስክር ብቕዓት ኣብ ናይ መምሃራን ኽእለት ክንጅምር እና።
ድሕሪኡ ነቲኦም ካልኦት መምሃራን ትላለዩ ትኽእሉ እኹም። ከም ሓገዝቲ እንዳ ሰራሕኩም ብማሕበር ናይ ፕሮጀክት ትምርቲ ንህበኩም እና። ናይ ስራሕኩም ኩሩብ ደገፍ ንህበኩም ምስ ሰርቲፊከይት ብዛዕባ ምስታፍኩም።
ምስ ሙሉእ ስድራኹም ትሳተፉ ትደልዩ ድኹም።
ንስኻትኩም ምስ ሙሉእ ስድራቤት ትሳተፉ ትኽእሉ እኹም። ኣብ ናይ “ምሳና፥ ኹኑ“ ማሕበር ካልኦት ስድራቤት ትራኸቡን ትላለዩን ትኽእሉ እኹም። ስድራቤት ምስ ስንክልና ዘሎዎም ቆልዑ ውን ብዘይ ስንክልና ዘለዎም ብዘይ ገደስ።
ተሰታፍነት መምሃራን - እንታይ ማለት እዩ?
ቀንዲ ዕላማ ኣብ ተሰታፋነት መምሃራን ክትመሃሩ። ተሰታፍነት መምሃራን ብድልየት እዩ ብዘይ ዝኾነ ኽፍሊት ገንዘብ ተሞኮሮ ን ግዘያዊ ዝኾነ ካብ ካልኦት ሰባት ትመሃሩ ትኽእሉ፥ ምሕሊላፍ ተሞኮሮ ካብ ሓደ ተሞኮሮ ዘሎዎ ምስ ሓደ ተሞኮሮ ዝገዶሎ። ነቲ ተሞኮሮ ዝሓዘ መምህር ንብሎ ነቲ ሓድሽ ነገራት ዝመሃር ዝደሊ ተማሃራይ ንብሎ።
መምሃራን ብዘይ ኽፍሊት ክሳተፉ ዝደልዩ። ተማሃራይ ሓገዝ ዘድልዮ ኣብ ፍሊ ዝበለ ኣርእስቲታት ወይ ጉዳይ። ንኣብነት እንድሕር ሕቶ ኣሎዎም ብዛዕባ ህወት ኣብ ሃገረ ጀርመን። ወይ ከመይ ገርኩም ሰርቲፊከይት ናይ ስራሕ ትረኽቡ ናይ ስራሕ ትምርቲ ትወሃቡ ወይ ሓገዝ ዘድለኩም።
ተማሃራን መምሃራን ብሓንሳብ ኾይኖም ካብ ነንሕዶም ክመሃሩ ይኽእሉ። ነዚ ነገር ምእንቲ ክፍጸም ነንሕዶም ክብረትን ኣዚ ኣገዳሲ እዩ። ኣብ ርክብ ናይ እዝኣ ፕሮጀክት “ምሳና፥ ኹኑ“ ማሕበር፥ ኩሉ ግዘ ብዛዕባ ምዕባለ ናይ ኩሎም ተሳተፍቲ እዩ። ኢቲ ተማሃራይ እዩ ነቲ መምህር ዝመሪሕ ብዛዕባ እንታይ ኣርእስቲ ጉዳዩ ሙኻኑ። ንሳ ወይ ንሱ ብሕቶ ገሮም ብዛዕባ እንታይ ትፈልቱ ትደልዩ ትሕቢሩ፥ ክሳብ መዓስ ትመሃሩዎ ትደልዩ ትሕቢሩ። እቲ ተማሃራይ ኮምኡ ገሩ እዩ ዝመሃር ነቲ መምህር እንዳ ሓተተ ወይ መግለጺ ሂቡ ከመይ ገሩ ከምዝ ገብሮ ይሕብሮ። መምሃራን ኣብ ቡዙሕ ነገራት ወይ ጉዳያት ተሞኮሮ ስለ ዘሎዎም ጽቡቅ ሓበረታ ክህቡኹም ይኽእሉ እዮም ብከምዚ ሓገዝ ኩሎም ክኸስቡ እዮም።
ዕላማ ናይዚ ትምርቲ ደገፍ ኣብ መዓልታዊ ውልቃዊ ወይ ኣብ ስራሕኩምን ትምርትን ይኹን ድሕሪ ኩሩብ ግዘ በዓልኹም ትኽእሉዎ። እዚ ናይ ትምርት መደብ ንተመሃሮ ክሕግዝ ብበኖም ክሰርሑ እሉ እዩ ተመስሪቱ። ዝኾነ ትምርት ብማሕበር ፕሮጀክት ትምራሕ እያ። ብትምርት ገርና ምኽሪን ስራሓት ንህበኩም እና። ኣብ ተፈላለየ መደብ ትምርት ብተሳታፍነትን ዝመጹ ሰባት ኣብ ፕሮጀክትና። ብከምዝ መገዲ ዝምምዕ ትምርትን ፍልጠትን ምስ ነንሕድኻ ምሕግጋዝን ይፍጠር ይኸኣል።
ተመሃሮ ምስ መምሃራን 1 ግዘ ኣብ ሶሙን የራኸቡ። ንሶም ባዕሎም ይውስኑ መዓስ ኣበይ ቦታ ክምዝረኻቡ። እቲ ርክብ ካብ 2 ክሳብ 3 ሰዓት እዩ። ነዚ ርክብ ካብ 5 ክሳብ 9 ወርሒ ክኾውን ይኽእል እዩ።
ተሳተፉ ኣብ ማሕበርና ከም መምሃራን ተማሃሮ ኾይንኩም
ብዘይ ዶሞዝ ትሕጊዙ ትደልዩ። ወይ ሓገዝ ትወሃቡ ካብ መምሃራን ትምኒትኩም ድዩ። ምሳና ርክብ ፈጽሙ። ሓቢሩና እንታይ ትገብሩ ትደልዩ እንታይ ሓሳብ ዘለኩም ከመይ ገርኩም ን ማሕበርና ትሕግዙ። ምሳና ተዛረቡ ብዛዕባ ዕድላት ከመይ ገርኩም ኣብ ማሕበርና “ምሳና፥ኹኑ” ትሳተፉ። ተዳልና ኣለና ንሕና ክንላልየኩም!
በዚኣ seidabei@vdk.de ኢሜይል ጸሓፉልና ወይ በዚ ስልኪ 01590 4069 675 ውን በዚኣ ስልኪ (030) 4140 7318 ደውሉልና። ክንድውለልኩም እና ምእንቲ ነኣኹም ክንላልየኩም። እንድሕር ኣድላዪ ኮይኑ ሓደ ቶርጎማይ ወይ ሓደ ሓላዊ ቆልዑ ንጽውዓልኩም ንኽእል እና።
ብዛዕባ ናትና ፕሮጀክት
ምሳና፥ ኩን – ማሕበር መምሃራን ናይ ፕሮጀክት ናትና ተሞኮሮ ናይ ጉዕዞ ዘሎዎም ብስንክልና ይኩን ብዘይ ስንክልና ይኩን ንኻልኦት ሰባት ዝሕግዙ ዝደልዩ። ኣብ ከተማ በርሊን ኖውሕ ዝገበሩ መምሃራን ምስ ስንክልና ይኹን ወይ በዘይ ስንክልና ተሞኮሮ ዝገበሩ ኣብ ጉዕዞ ሂወቶም ወይ ከም ስደተኛ ተሞክሮም ዘሎዉ።
ስደተኛ ሰባት ምስ ስንክልና ፍሊ ዝበሉ ሰባት እዮም፥ ከም ካልኦት ሰባት ኣብ ማሕበራዊ ህወት ብዙሕ ግዘ ማዕረ ሓገዝ ኣይወሃቡን። ዕላማ ናይ እዝ ኣ ፕሮጀክት ብመሰረታዊ ብናይ ዩን(UN)- ስንክልና ዋዕላ ኣኸባ ብዛዕባ መሰል ሰብ፥ ነዚኦም ሰባት ምስ ቤተሰቦም ብዘይገደስ ማዕረ ዕድላት ክንፈጠረሎም ብሓገዝ ንፍትን። ነዚ ምእንቲ ክፍጸም ን መምሃራን ተመሃሮን 1 ብ 1 ማሕበር ፍልጠት ሓድነትን ብሓንሳብ ምዕባይን ክንምስሪተልኩም ንደሊ።
እዝኣ ፕሮጀክት “ምሳና፥ ኹኑ“ ናይ ዓለማዊ ዝኾነ ፖሊቲካዊ ደገፍ ዘይብላ ናጻ ዝኾነት ማሕበር እያ። ናትና ዕላማ ደገፍ ናይ ርክብ ምስ ማሕበራዊ ሂወት። እዚ ማለት ንሕና ን ማዕሪነት ናይ ባህሊን፥ ስራሕን ውን ፖሊቲካዊ ደገፍ ንኹላቶም ክድግፉ ኣብ ማሕበራዊ ህወት ማዕረ ክሳተፉ። ብሰንኪ እዚ ንሕና ኣብ “ምሳና፥ ኹኑ“ ከም ማሕበር ንቃወም ኣንጻር ዝኾነ ባህላዊ፥ ሃይማኖት፥ ዘግነት፥ ማዕሪነት፥ ስንክልና፥ ፖሊቲካዊ ሓሳብ ኽብረት ዘይብሉ።
ነዚ ፕሮጀክት ዝድግፍ ትካል ኢንተግራ (Integra gGmbH). ኢንተግራ (Integra gGmbH) ሓደ ብ መጽሓፍ ሕጊ(SGB IX) ተቀበለት ትካል እያ። ካብ ተመሰረት ብ 1981 ኢዝኣ ትካል ንሓገዝ ተጸገሙ ሰባት ስንክልና ዘሎዎም ኣብ ስራሕ ሂወት ክኣትዉ እሎም ተበጊሳ። እዝኣ ፕሮጀክት ብሓገዝ ናይ መሰል ሰባት ማሕበር ደገፍ VdK Berlin-Brandenburg. ንሕና ኣባል ናይ ማሕበር Kinderpatenschaften እና።


text:
መስራትን አዳላዊን ኢትዮጵያ ኢንሳይደር ጋዜጠኛ ተስፋለም ወልደየስ ምእሳሩ ዝተፈላለየ መሓውራት ዜና ሓቢረን።
መሳርሕቱን ኣዕርኽቱን ሃለዋቱ ከምዘይፈልጡ እንተገለፁ እውን ፌደራል ፖሊስ ዘሰክፍ የለን ክብል ብምግላፅ ንማእሰርቱ ምርግጋፁ ቢቢሲ ፀብፂቡ ኣሎ።
ፖሊስ ተወሳኺ ዝርዝር ሓበሬታ ኣይሃበን።ፈፃሚ ዳይረክተር ማእኸል ምስጓም ንመሰላትን ዴሞክራስን በፈቃዱ ሃይሉ ኣዲስ ኣበባ ንዝተኻየደ ብዓል ኢሬቻ ድሕሪ ምፅብፃቡ ሃለዋቱ ከምዝጠፍአ ገሊፁ።በፈቃዱ ብቲዊተር ኣብ ዝዘርግሖ መልእኽቲ ተስፍኣለም ትማሊ ሰንበት ኣብ ቢሸፍቱ ንዝተኻየደ ናይ ኢሬቻ ፌስቲቫል ሽፋን ንምሃብ ትልሚ ነይሩዎ ኢሉ።
ተስፍኣለም ድሕሪ ናይ ኣዲስ ኣበባ ብዓል ሰባት ንምምሕዳር ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ብምንቃፍ ድምፆም እናስምዑ ዘርኢ ቪዲዮ ኣብ ናይ ኢትዮጵያ ኢንሳይደር ማሕበራዊ መራኸቢ ፌስቡክ ኣውፂኡ ነይሩ።
ተሳተፍቲ "ጀዋር፣ጀዋር’’ዝብል ድምፂ እናጨርሑ ፖለቲካዊ እሱራት ክፍትሑ ይሓቱ ኔሮም።
ተስፍኣለም "ዞን ትሽዓተ ብሎገራት’’ ብዝብል ዝፈልጥ ኣብ 2014 ካብ መንጎ ዝተኣሰሩ ሰለስተ ጋዜጠኛታትን ሽዱሽተ ብሎገራትን ሓደ ነይሩ።
ብዓል ኢሬቻ ንሳልሳይ ግዜ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ከምዝተኸበረን ከንቲባ ኣዲስ ኣበባ ዝኾና ወይዘሮ ኣዳነች ኣቤቤ ናይ ህወሓት ኣጋር ኢለን ዝፀውዕኦ ሸኔ ዝለኣኾም ሰባት ነቲ ብዓል ክርብሹ ፈቲኖም ክብላ ከሲሰን።እተን ከንቲባ ሸኔ ኢለን ዝገለፅኦ ንባዕሉ ግን ናይ ኦሮሞ ነፃነት ሰራዊት ኢሉ ዝፅውዕ ክሳብ ሕጂ ኣብቲ ጉዳይ ዝበሎ የብሉን።
ሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ናይ ኢሬቻ ብዓል ካብ ቢሾፍቱ ንምፅብፃብ ዝገበሮ ፃዕሪ ካብ ኣተሓባበርቲ ናይ መሕለፊ ፍቓድ ብዘይምርካቡ ኣይተዓወተን ።


text:
ኣብ ካሜሮን መምህራን ካብ መጥቓዕታት ተነፅልትን ኣሸበርትን ዝሓሸ ሓለዋ ክግብረሎም ይፅውዑ ኣለው።መሳርሕቶም ኣብ ምዕራብ እታ ሃገር ካብ ዝንቀሳቐሱ ኣባያንን (rebels) ምስ ናይጀሪያ ኣብ ዘዳቡ ካብ ዝንቀሳቐሱ ኣሸብርቲ ቦኮ ሓራምን ክሃድሙ ተገዲዶም ይብሉ መምህራን ካሜሮን።
ሎማዕንቲ ሰሉስ ንመምህራን ዝድግፍ ኣብ ያውንዴ ኣብ ዝተኻየደ ሰልፊ ብስነ ጥበበኛ ኣንቲ ክሎ ዝተዜመ ‘’ኦ መምህራን’’ ዝብል ሙዚቃ ይስማዕ።ሕቡራት መንግስታት ዝኣወጆ ዓለምለኸ ማዕልቲ መምህራን ምኽንያት ብምግባር ኣብ ዝተዳለወ ተቓውሞ ሰልፊ ዝተሳተፉ መብዛሕቲኦም መምህራን ዝሃደምሉ ምኽንያት ብሰንኪ መጥቓዕትታት ቦኮ ሓራምን ኣብ መንጎ መንግስትን ካብ ካሜሮን ክንፀሉ ዝቃለሱ ዘለው ኢንግሊዝኛ ተዛርብትን እዩ ይብሉ።ወሃቢ ቃል እቶም መምህራን 52 ዓመት ዕድሚኡ ፒተር ታር መምህርን ብዙሕ ስቓይ የሕልፉ ኣለው ይብል።
‘’መምህራን በብማዕልቱ,በብስዓቱ ይጥቅዑ ኣለው።ገሊኦም ብዘስካሕክሕ ተቐቲሎም፣ገለ ኣካሎም ብዘስቅቕ ተቖሪፁ ካብ ከባቢኦም ክሃድሙ ተገዲዶም።ገሊኦም ስራሕ ኣልቦ ኮይኖም።ብኩነታት ናይዞም መምህራን ውሽጠይ ይደሚ ኣሎ።ሰላም ክምለስ ይፅሊ ኣለኹ’’ይብል።
ታር ንምንፃል ይዋግኡ ዘለው ዕጡቓት ምስ ጨውዩዎ ሃዲሙ ከምዘምለጠ ይዛረብ።
እቲ ተቓውሞ ሰልፊ ብማሕበር መምህራን ካሜሮን እዩ ተወዲቡ።
ካብ 2017 ኣ/ፈ ጀሚሩ ልዕሊ 40 መምህራን ተቐቲሎም ካልኦት ልዕሊ 300 ድማ ተጨውዮም ስድኦም ገንዘብ ከፊሎም ኣውፂኦምዎም።
ፕሬዝዳንት ማሕበር መምህራን ካሜሮን ቫለንታይን ታመህ መምህራን ካብቲ ህውከት ካብ ምህዳም ካሊእ መማረፂ የብሎም ትብል።
ምንስቴር መሰረታኣዊ ትምህርቲ ካሜሮን ላውረንት ሰርጌ ኢታውንዲ ጎኣ ሰራዊት እታ ሃገር ንኣብያተ ትምህርቲ፣መምህራንን ተምሃሮን ይከላኸሎም ኣሎ ይብሉ።
መምህራን ብትምህርቲ ኣቢሎም ኣብ ቁጠባዊ ምዕባለን ካልኦት ዘፈራን ዝፃወቱዎ ኣገዳሲ ኣበርክቶ ኣፍልጦ ንምሃብሕቡራት መንግስታት 25 መስከረም ብኣቆፃፅራ ኢትዮጵያ ወይ 5 ጥቅምቲ ብኣቆፃፅራ ኣውሮፓ ዓለምለኸ ማዕልቲ መምህራን ክኸውን ኣብ 1994 ኣ/ፈ ኣዊጁ።


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ ነሓሰ – 17.2018
ኣቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ………..
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ማቴ.19:3-12
ቅዱስ መጽሓፍ ወዲ ሰብ ብኣምሳል ኣምላኽ ከምዝተፈጥረ ይምህረና። ስለዚ ንሕና ነፍሲ ወከፍና ብሕይወትና ነቲ ጽባቐን ግርማን እግዚኣብሔር እነጸባርቕ ፍሉያት ፍጥረት ኢና። ስለዚ ቃልኪዳን ካብ ጥንቲ ብእግዚኣብሔር ዝተሰርዐ ቀጺሉ መድሓኒና ኢየሱስ ክርስቶስ እግዚኣብሔር ዝኣሰሮ ሰብ ኣይፍተሓዮ እንዳበለ ደጊሙ ዓቢ ክብሪ ዝሃቦ ዓቢ ምሥጢር ኢዩ።
እቲ ብፍቕ ተደሪኹ ዝፈጠረ እግዚኣብሔር ንነፍሲ ወከፍና ናብ ፍቕሪ ይጽዋዓና። እዚ ናይ ንፍሲ ወከፍ ሰብ ጸዋዕታ ኢዩ። ሰብ ከምቲ ኣቀዲምና ዝበልናዮ ብኣምሳል እግዚኣብሔር ዝተፈጥረ ኢዩ። ስለዚ ኣምላኽ ሰብኣይን ሰበይትን ብምፍጣር . ሓደ ኣካል ብምኻን ብሕድሕዳዊ ፍቕሪ ንኽነብሩ ይዕድሞም። እቲ ሕድሕዳዊ ፍቕሮም ከኣ ናይቲ እግዚኣብሔር ንሰብ ዜፍቀረሉ ፍጹምን ዘይቃርጽ ፍቕሪ ኣምሳል ኮይኑ ይርከብ።
እዚ ፍቕሪ እዚ ብእግዚኣብሔር ክባረኽ ንረኽቦ። ፍረዩን ተባዝሑን ንምድሪ ከኣ ምልእዋን ምለኹዋን እናበለ እግዚአብሔር ንኪዳን ሰባይን ሰበይትን ይባርኾ። ሰብእይን ሰበይትን እምበር ሓደ ነቲ ሓደ ክመልእ ዝተፈጥሩ እያቶም። ሰብኣይ ኣቡኡን ኣዲኡን ሓዲጉ ምስ ሰበይቱ ይወሃሃድ – ይነብር። ሓደ ኣካል ድማ ይኾኑ።
“ ደጊም ሓደ ኣካል እዮም እምበር ክልተ ኣይኮኑን” ብምባል “ካብ ጥንቱ መደብ ፈጣሪ እንታይ ከምዝነበረ ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣነጺሩ ይምህረና።
ኢየሱስ ኣብቲ መጀመሪያ ስብከቱ ኣብ ቃና ዘገሊላ ተረኺቡ .. ብኣማላድነት ቅድስቲ ድንግል ማሪያም ናይ መጀመሪያ ተኣምራቱ ይፍጽም። ክርስቶስ ስለምንታይ ኣብዚ መርዓ እዚ ክርከብ ደለየውን ክንብል ንኽእል ኢና። ሰበይቲ ንምፍታሕ ብሙሴ ዝተዋህበ ፍቓድ ብሰንኪ ትሪ ሊቢ ደቂ ሰባት ዝተገብረ ሕድገት ደኣምበር: ብሕጊ እግዚኣብሔር ናይ ሰብኣይን ሰበይትን ሓድነት ፍጺሙ ዘይፍታሕ ምኽኑ ኣትሪሩ ይእውጅ።
እዚ መድብ ሓድነት እዚ መደብ እግዚኣብሔር ኢዩ። ስለዚ ማንም ኪፈትሖ ኣይክእልን፣ “ እምበኣር ነቲ ኣምላኽ ሓደ ዝገበሮ ሰብ ኣይፍተሓዮ” እንዳበለ ከኣ ትምህርቱ የመሓላልፍ። እዚ ሓዋሪያት ብርቱዕን ዘይከኣልን ትእዛዝ ገሮም እካ እንተሓሰብዎ፡ ኣብ ክርስቶስ ዝኣምን ግና .. ደገፍን ጽላልን ናይ ክርስቶስ ኣይፍለዮን ኢዩ። ሰብ ኪዳን እምበኣር መስቀሎም ክጸሩ .. ኣብ መዓልታዊ ሕይወቶም ክደጋገፉ ይግበኦም። ኣምላኽ በየናይ ዕላማ ምሥጢረ ቃል ኪዳን ሰሪዕዎ: ንሓድነትን . . ጠቕምን ተጻመድቲ: ውሉድ ንምውላድን ንምዕባይን: ብሓላፍነት ውሉድ ንምዕባይን:: እዚ ሓድነት ዕላማን ኣብ ሓደጋ ከይወድቕ ነፍሲ ወከፍ ተጻማዲ ኣብ ጸዋዕታኡ እሙን ኮይኑ ክርከብ የዲሊ።
ቅዱስ ጳውሎስ .. ኣቱም ሰብኡት ከምቲ ክርስቶስ ንቤተክርስቲያን ምእንቲ ኪቕድሳ ዘፍቀራን: ህይወቱውን ምእንተኣ ዘወፈየ፤ ነንስትኹም ኣፍቅሩወን፣ ቀጺሉውን “ ስለዚ ሰብኣይ ኣቡኡን ኣዲኡን ሓዲጉ ምስ ሰበይቱ ሓደ ይከውን: ክሊቲኦም ከኣ ሓደ ኣካል ይኮኑ። እዚ ምስጢርዚ ዓቢይ እዩ፤ ኣነ ግና ብክርስቶስ ብቤተክርስትያንን እምስሎ ኣለኹ እንዳበለ ይናገር።
ኪዳን እምበኣር እዚ ትርጉም ሒዙ ይርከብ። ኣምሳል ፍቕሪ ክርስቶስን ቤተክርስቲያኑን ኮይኑ ይርከብ። እቲ ኣብ ክርስቶስን ቤተ ክርስቲያኑን ዝነበረ ሓድነትን ፍቕርን ኣብ መንጎ ሰብ ኪዳን እዚ ዓይነት ሓድነትን ፍቕርን ክነግስ ይድለ።
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ኣባ ሓጎስ ተስፋጋቢር


text:
ደቡብ ሱዳን ኣብዝርከብን ልዕሊ 20 ሽሕ ስደተኛታት ዝተዓቖቡሉን መፅለሊ ስደተኛታት ዶሮ ተስፋ ምቑራፅን ጥምየትን እናዓበየ ይኸይድ ኣሎ።እቶም ስደተኛታት ኣብ ቀረባ ሰሙናት ኣብ ክፍለ ግዝኣት ብሉ ናይል ብዝተፈፀመ ደብዳብ ነፈቲ ሃዲሞም ዝመፁ እዮም።
ኣብ ደቡብ ሱዳን ክፍለ ግዝኣት UPPER NILE ኣማእቲ ሰባት ትካላት ረድኤት ናብዝምዝገብሉ ንምምዝጋብ ተኣኪቦም ይርአዩ።ኣብ ክፍለ ግዝኣት ብሉ ናይል ካብዝተፈፀመ ናይ ነፈርቲ ደባብ ብምስጋእ ከምዝሃደሙ ይዛረቡ።
ቅድሚ ሓደ ሰሙን ኣብቲ መዕቖቢ ስደተኛታት ዝበፅሑ ካልኦት ብዙሓት ሰባት ሕዚ’ውም ጠምየኦም ይርከቡ።ፕሮግራም ምግቢ ዓለም ሕቡራት መንግስታት ኣብዚ ርሑቕ መዕቖቢ ስደተኛታት ሎጂስቲካውን ናይ ቀረብን ሽግራት ንምፍታሕ እናፈተነ እዩ።
ኣብ ብሉ ናይል ኣብ መንጎ ወታደራት ሱዳንን ቅድሚ ነፃ ምውፅኣ ምስ ደቡብ ሱዳን ብምዃን ሓቢሮም ይዋግኡ ዝነበሩ ሓይልታትን ግጭት እናተጎሃሀረ ይርከብ።


text:
Radio Erena: 02 September 2018
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ፕረዚደንት ክልል ሶማል ዝነበረ ዓብዲ መሓመድ ዑመር፣ ምስ ካልኦት ሰለስተ ተመሳሳሊ ክስታት ዝነበሮም ሓለፍቲ፣ ብዕለት 29 ነሓሰ ኣብ ቤት ፍርዲ ቀሪቡ።
ኣብቲ ዝወዓለ መጋባእያ፣ ነቲ ክልል ተባሂሉ ካብ ዝተሰለዐ ባጀት፣ መንእሰያት ንናዕቢ ኣብ ምውዳብ ተጠቒሙ፣ ንሕብረተሰብ ብሃይማኖትን ብሄርን ኣብ ምፍልላይ ተሳቲፉ፣ ብሰንክኡ ብዝተላዕለ ናዕቢ ከኣ ናይ ሓያሎ ሰባት ህይወት ክሓልፍ እንከሎ ቤተክስትያናት’ውን ከምዝተቓጸለ ዝብል ክስታት ከምዝቐረበሉ ዘ ሪፖርተር ካብ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ሓቢሩ።
ምስ ዓብዲ መሓመድ ዑመር ዝቐረቡ ተኸሰስቲ፣ ሓላፊት ዞባዊ ቤት ጽሕፈት ጉዳይ ደቀንስትዮን ህጻናትን ራሕማ መሓመድ፣ ሓላፊ ዞባዊ ቤት ጽሕፈት ዲያስፖራ ዓብዱልረዛቕ ኣሚን፣ ዞባዊ ቤት ጽሕፈት ትሕተ ቅርጺ ሱልጣን መሓመድ እዮም።
እቶም ክሱሳት ብምኽንያት ጥዕናን፣ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ብዘሎ ጉድለት ማእከላት ጥዕናን መግብን፣ ብዋሕስ ክፍትሑ’ኳ እንተሓተቱ፣ ቀሪቡሎም ዘሎ ክሲ ምስ ግብረሽበራ ዝተተሓሓዘ ዓንቀጽ 3 ናይ ኣዋጅ 2009 ብምዃኑ፣ ናይ ዋሕስ መሰል ከምዘይብሎም፣ ቤት ፍርዲ ኢትዮጵያ ገሊጹ።
ኣብቲ ዝወዓለ መጋባእያ፣ ቤት ጽሕፈት ፖሊስ፣ ንዝያዳ መርመራ ተወሳኺ 14 መዓልታት ስለዝሓተተ፣ እቲ ናይ ቤት ፍርዲ ውሳኔ ንካልእ መዓልቲ ተሰጋጊሩ ከምዘሎ ይግለጽ።


text:
ኣብ እዋን ኮሮናቫይረስ ንዝኾነ ሰብ ናይ ሰናይ ተግባር ምርኣይ
ሓደ ኣብ ምሉእ ዓለም ንርእዮ ዘሎና ተርእዮ ኣብዚ ጽንኩር እዋን ሰናይ ተግባር ሰዓሪ ኮይኑ ከምዘሎ እዩ። ኣብ ዓዲ ጥልያን ጎረባብቲ ኣብ ኣኣፍደገ ገዛውቶም ኮይኖም ብሓንሳብ ክደርፉ/ክዝምሩ፡ ካልኦት ድማ ንኣረጋውያንን ንጽጉማትን ንምሕጋዝ ኣስቤዛ ብምግባር፣ ከይጽምዎም ቴሌፎን ደዊልካ ብምዕላል በብጉጅለ ይነጥፉ ኣለው (setting up groups to offer support to the elderly or vulnerable)። ሰባት ብቪድዮ እናተረኣኣዩ ብሓባር ፊልም ይርእዩ ከምዘለዉ ሰሚዕና ኣሎና፣ ከምኡ’ውን ብናይ ቪድዮ ቻት እናሳዕስዑ ተቐዲሖም ኣብ ምሉእ ዓለም ይዝርግሕዎ ኣለዉ።
ኣብዚ ዘፍርህ ኩነታት፡ ምትሕቑቛፍ፣ ምድግጋፍን ተስፋን ከምዘሎ ተረዲእና ኣሎና
ብተወሳኺ ንኻልኦት ሰባት ምሕጋዝ ንኣእምሮኣዊ ጥዕናኻ ኣዝዩ ጠቓሚ እዩ። ንጸቕጢ ናይ ምክልኻልን ስምዒታዊ ውሕስነትካ ናይ ምምሕያሽን ተኽእሎታት ኣለዎ። ብሓጺሩ ሰናይ ምግባር ንዓኻ ጸቡቕ እዩ (doing good does you good.)
ሰናይ ኣብ ምግባር ንጠፍ
- ንነዊሕ ጊዜ ዘይረኸብካዮ ዓርኪ እንተልዩካ ደውለሉ
- ንኣባላት ስድራቤትካ ክንደይ ከምትፈትዎምን ከምተድንቖምን ንገሮም
- ነቲ ምሳኻ ዝቕመጥ ሰብ ሻሂ ኣፍሊሕካ ሃቦ
- ምስትፈልጦ ሰብ ብቪድዮ እናዕለልኩም ሻሂ ናይ ምስታይ ጊዜ ፍለዩ
- ስራሕ ገዛ ብምስራሕ ተሓጋገዝ
- ምስ ዓርክኻ ብቪድዮ ተደዋዊልካ ኣብ ተመሳሳሊ ሰዓት ፊልም ርኣዩ።
- ንሓደ ሰብ ክንድምንታይ ከምትሕበነሉ ንገሮ
- ንገለ ትፈልጦ ሰብ ብምንታይ ከምተመስግኖ ንገሮ
- ተሸጊሩ ከምዘሎ ትፈልጦ ዓርኪ እንተልዩካ ናይ ምትብባዕ መልእኽቲ ስደደሉ
- ንገለ ትፈልጦ ሰብ ዝኾነ መስሓቕ ነገር ብምስዳድ ኣስሕቆ
- ንገለ ትፈልጦ ሰብ ስእሊ ተፈታዊ እንስሳ ስደደሉ
- ንዓርክኻ ቀስቃሲ ጥቕሲ ስደደሉ
- ንዓርክኻ መሳጢ ዝኾነ ጽሑፍ ስደደሉ
- ንነዊሕ ጊዜ ዘይርኣኻዮ ሰብ እንተልዩ ብቴሌፎን ከተዕልሉ ቁጸሮ
- ምስ ፍቱው እንስሳኻ ተጻወት
- ኣብ ጽምዋ ወይ ኣብ ውሸባ ንዘሎ ዓርክኻ፣ ኣባል ስድራቤትካ፣ ወይ ድማ ጎሮቤትካ ደውለሉ
- ንገበርቲ ሰናይ ገንዘብ ለግስ
- ኣቕልብ – ንመሳርሕትኻ ደዊልካ ነዚ ለውጥታት ከመይ ከምዝረኸቦ ሕተቶ
- መሳርሕትኻ ብግቡእ ንዝሰርሖ ገለ ስራሕ ኣመስግኖ
- ምስ መሳርሕትኻ ብቪድዮ ናይ ምሳሕ ጊዜ ግበሩ
- ንገለ ትፈልጦ ሰብ፡ ነቲ ቀስቃሲ ዝኾነ ዛንታ ሰባት ኣብ ምሉዕ ዓለም ንኻልኦት ይገብርዎ ዘለዉ ግብረሰናይ ስደደሉ
- ንፉድባንክ (foodbanks) መግቢ ሃብ
- ናይ ጊታር፣ ምስዕሳዕ ወይ ድማ ካልእ ዝኾነ ፍሉይ ክእለት እንተልዩካ ንዓርክኻ ብቪድዮ መሃሮ።
- ንጽጉማት ጎሮቤትካ ሓግዞም
- ንገለ ሰብ ምግቢ ናይ ምውሳድ ሓገዝ ግበረሉ
ተወሳኺ ዕድላት ግብረሰናይ ንምድህሳስ ን Volunteer Scotland ተወከሶም።
This translation was funded by Foundation Scotland and the National Emergencies Trust and distributed by the Scottish Refugee Council.


text:
ኣብ ኤርትራ ዝመደብሩ ናይ ኢትዮጵያ ተቓዋሚ ውድብ ዴሞክራሲያዊ ምንቅስቓስ ህዝቢ ትግራይ/ዴምህት/ ብዛዕባ እዚ ዝፍለጦ የብለይን ኢሉ’ሎ።ናይ ቀደም ኣቦ መንበር ዴምህት ኣቶ ሞላ ኣስገዶም ግን ዴምህት ቅድሚ ሎሚ ብተመሳሳሊ ንመንእሰይ እናጨወየ የሰልፎም ከምዝነበረ ተዛሪቦም ኣለው።
ካብ መንግስታት ኢትዮጵያን ኤርትራን ሓበሬታ ንምርካብ ዝተገብረ ፈተነ ኣይሰለጠን።
29 ጥሪ 2008 ዓ.ም ኣብ ምዕራብ ትግራይ ወረዳ ቃፍታ ሑመራ ጣቢያ ኢድሪስ ፍሉይ ሽሙ ፅርጋ ግርማይ ኣብ ዝተብሃለ ቦታ ልዕሊ 400 ዝኾኑ ሰባት ኣብ ሩባ ተከዘ ብባህላዊ መንገዲ ወርቂ ይአርዩ ኣብ ዝነበሩሉ ዕጡቓት ካብ ዶብ ኤርትራ ሰጊሮም ከምዝኸበቡዎም ካብቲ መጭወይቲ ኣምሊጥና ዝበሉ መናእሰይ ሓለፎም ግርማይን ማሙ ኣብርሃን ካብ ከተማ ሑመራ ገሊፆም።
እቶም መሰኻኽር ብተወሳኺ እቶም ጨወይቲ ወታደራዊ ዩኒፎርም(ሬጀንጀር ) ዝተኸደኑ 27 ዕጡቓት ምዃኖምን ትግርኛ ይዛረቡ ከምዝነበሩን ገሊፆም ኣለው ።
ምሉእ ትሕዝቶ አብዚ ምስማዕ ይክኣል።
ምኽትል ኣቦ መንበር ዴሞክራሲያዊ ምንቅስቓስ ህዝቢ ትግራይ ዴምህት ኣቶ መኮነን ተስፋይ ውድቦም ኣብቲ ዝተጠቕሰ ከባቢን እዋንን ኣብቲ ከባቢ ኢድሪስ ኣይነበረን ኢሎም።ንመንእሰይ ብሓይሊ ጨዊኻ ናይ ምውሳድ ታሪኽ'ውን እቲ ውዱብ የብሉን ኢሎም።
ምሉእ ትሕዝቶ ቃለ-መጠይቕ ምስ ምኽትል ኣቦ-መንበር ዴሞክራሲያዊ ምንቅስቓስ ህዝቢ ትግራይ (ዴምህት) ኣቶ መኮነን ተስፋይ
ኣቦ መንበር ዴምህት ዝነበሩን ኣማእቲ ዕጡቓት ሒዞም ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ኢዶም ዝሃቡን ኣቶ ሞላ ኣስገዶም ብዛዕባ እዞም ሎሚ ተጨዊዮም ዝተበሃሉ ሓበሬታ ከምዘይብሎም ብምግላፅ ቅድም ክብል ግን ንሶም ይምርሕዎ ኣብ ዝነበረ ዴምህትን ወታሃደራት መንግስቲ ኤርትራን ብሓባር ተመሳሰልቲ መጭወይቲ ይፍፀም ከምዝነበረ ገሊፆም።
ዝተጨወዩ ድማ ታዕሊሞ ወሲዶም ክዋግኡ ይግበሩ ነይሮም ክብሉ ወሲኾም ሓቢሮም።
ምሉእ ትሕዝቶ ቃለ-መጠይቕ ምስ ኣቶ ሞላ ኣስገዶም አብዚ ይስምዑ።


text:
ዓሰርቲኦም ኤርትራዊያን ስፖርተኛታት ኣብ ቦትስዋና ንዝህልዎም ደረጃ ስደተኛ ዝውሰን፣ ብመሰረት ሕጊ ቦትስዋናን ዓለም-ለኻዊ ውዕላትን ምኻኑ ዋና ጸሓፊ ምክልኻል፣ ፍትሒን ጸጥታን ቦትስዋና ገሊጹ።
እቶም ስፖርተኛታት ድሕሪ’ቲ ግጥም ናብ ሆቴሎም ከይዶም፣ካብ ሆቴሎም ተሰዊሮም። ከምዝጠፍኡ ምስ ተገለፀ ፖሊስ ኣብ ዳህሳስ ኣትዩ። ኣብ ሓደ ስፍራ ረኺብዎም። ክሕተቱ ከለው ናብ ኤርትራ ክምለሱ ከምዘይደልዩን ፖለቲካዊ ዕቁባ ከምዝሓቱን ገሊፆም’ዮም።
‘ዕፃኦም እዚ’ዩ ኢለ ክዛረብ ኣይክእልን። ዕቑባ ሓቲቶም ኣለው፣ ናብ መስርሕ ኣትዮም ኣለው። ስለዚ ዕቑባ ክፍቀደሎም ወይ ክክልከሉ ይኽእሉ’ዮም። ኣባላት ማሕበረ-ሰብ ዓለም ስለዝኾና ግና ኣሲርና ንዓዶም ክንጥርዞም ኣይንኽእልን። ካልእ መማረፂ ስደተኛነት፣ ኣብ ሳልሳይ ሃገር ንክኣትው ምሕጋዝ’ውን ዘጠቃልል’ዩ’ ኢሉ ሚኒስትር ኣውጊስቲን።
ኣብ ቅድመ መፃረዪ ግጥም ዋንጫ ዓለም 2018 ሩስያ፣ ትሳተፍ ዝነበረት ሕርይቲ ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ኤርትራ ኣብ ኣስመራ 2 ብ 0 ኣብ ፍራንሲስታውን ቦትስዋና ድማ 3 ብ 1 ተሳዒራ ካብ’ቲ ውድድር ከምዝተሰናበተት ዝዝከር’ዩ።
ምሉእ ትሕዝቶ ጸብጻብ አብዚ ምስማዕ ይኸአል።


text:
ዜና ቫቲካን
ካብ ዓበይቲ በዓላት ቤተክርስትያን ሓደ ዝኾነ በዓል ጸሎተ ሓሙስ ከም ልማድ ንግሆ ናይ ቅዱስ ዘይቲ ማለት ንጥምቀትን ሜሮን ቅብኣ ሕሙማንን ዘገልግል ዝባረኸረሉ ሥርዓት ምሸት ከኣ ድራር ጐይታ ማለት ቅዱስ ቊርባን ዝተሰርዓሉ ዝኽሪ ከምኡ እቲ ዝዓበየ ናይ ትሕትና ትምህርቲ ሕጽበተ እግር ዝፍጸመሉ ኮይኑስ ር.ሊ.ጳ ፍራንቸስኮስ በትረ ሥልጣን መንበረ ጴጥሮስ ካብ ዝሕዙ ነቲ ናይ መጨረሽታ ሕጽበተ እግር ሥርዓት ኣብ ፈቀዶ ቤትማእሰርቲ እናፈጸሙ ኣእጋር ኣንስትን ተኸተልቲ ካልኦት ሃይማኖታትን ከይተረፈ ብምሕጻብ ዓቢ ኣብነትን ምልክት ወቀሳን ዝኾኑሉ ሎምዘመን ኣብ መንበረ ጴጥሮስ በይኖም ኮይኖም ብመንፈስ ቅርበቶም እናገለጹ ነታ ዘይትተርፍ ቅዳሴ ጸሎተ ሓሙስ ብመስኮት ተለቪዥንን መራኸቢ ብዙሓንን ኣብ ዘመሓላለፉሉ ግዜ በዓለ ካህናት እውን ብምንባሩ ስለ እቶም ብጅግንነት ንወንጌል ክሰብኩ ኣብ ፈቀዶኡ ሕይወቶም ዝኸፈሉ ሰበኽቲ ወንጌል ከምኡ እውን ኣብዚ ግዜ ቀውጢ ንሕሙማት ክበጽሑን ከጸናንዑን ንባዕሎም ግዳይ ናይቲ ለበዳ ብምዃን ሕይወቶም ዝኸፈሉ ካህናት ብምዝካር ኩሎም ካህናት ቅቡኣትን ሕሩያትን ብምዃኖም ሽሕ'ኳ ከም ደቂ ሰባት ካህናትስ ይኹኑ ጳጳሳት ከምኡ እውን ር.ሊ.ጳ ሓጢኣተኛታት ምዃኖም ተኣሚኖም ምሕረት ክልምኑ ምሕረት ከኣ ክህቡ ተማሕጺኖም።
ሽሕ'ኳ እቲ ዝቅድሱሉ ዝነበሩ ባዚሊካ መንበረ ጴጥሮስ ባዶ ኮይኑ ገልደውደው ይብል እንተነበረ ኣዕይንቲ ብሚልዮናት ዝቁጸሩ ካብ ኩሉ ኲርናዓት ዓለም ኣብ መስኮት ተለቪዥንን መራኸቢ ብዙሓንን ተተኺሉ ብመንፈስ ካብ መንበረ ጴጥሮስ ሓሊፉስ መላእ ዓለም ሓድነቱ ዝገለጸሉ ሁመት እውን ብምንባሩ ናይ ዕለቱ ንባባት ብዛዕባ ምሥራዕ ቅዱስ ቊርባን ዘዘንትዋ በታ ኣሕሊፎም ዝሃቡሉ ለይቲ በተን ንጹሓትን ቅዱሳትን ኣእዳው ኅብስቲ ኣልዓለ ጽዋዕ ወይኒ ኣልዓለ ኣዕይንቱ ናብ ከኣል ኩሉ ዝኾነ ኣቡኡ ቊሊሕ ብምባል ከኣ ባሪኹን ቀዲሱን እዚ ሥጋይ እዩ እዚ ደመይ እዩ ንዝኽረይ ግበርዎ እናበለ ንኣርድእቱ ሃቦም ዝብል ነበረ። ቅዱስነቶም ከኣ ነዚ ሓጺር ስብከት ኣቅረቡ።
ቅዱስ ቊርባን ኣገልግሎት ቅብኣት!
ሕመረት በዓለ ጸሎተ ሓሙስ ሠልስተ ኰይነን ሠለስቲኤን ከኣ ኣብ ዙርያ ክህነት እየን። ጐይታ ንወትሩ ክሳብ መወዳእታ ዓለም ምሳና ኣብ ማእከልና ክነብር ስለዝመደበ ቅዱስ ቊርባን ሠሪዑልና ንሕና ከኣ መንበረ ታቦቱ ኰና ኣብ ልብና ሒዝናዮ ንነብር። ከመይ ብቃሉ 'ሥጋኡ እንተዘይበሊዕና ደሙ እውን እንተዘይሰቲና ናብ መንግሥተ ሰማያት ከምዘይንኣቱ ነጊሩና`። ኣብ መንግሥቱ መንግሥተ ሰማያት ንክንኣቱ ግን ኣገልግሎት እውን ብግዲ የድሊ እዩ።
ኣገልግሎት ግድን እዩ!
ኩልና ክነገልግል ኣሎና። እቲ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ ግዜ ሕጽበተ እግር ምስ ቅዱስ ጴጥሮስ ንዝተዋስኦ እንክንምልከት ናብ መንግሥተ ሰማይ ክንኣቱ ጐይታ ንከገልግለና ኣእጋርና ንኪሓጽብ ክነፍቅደሉ ኣሎና። እቲ ኣገልጋሊ ጐይታ ኣገልጋሊ ዝኾነሉ ፍጻሜ ንክትርድኦ እኳ ጽንኩር እንተኾነ እታ መንገዲ ንሳ እያ። ነዚ ጐይታ ክነሱ ኣብ ኣገልግሎት ዝወፈረ እንመስለሉ ከኣ ጸጋ ክህነት እዩ።
ጸጋ ክህነት!
ቅዱስነቶም ብኣባታዊ ቃና ንኩሎም ካህናት ብምዝካር ብመንፈስ ኩሎም ምሳኡ ከምዝኾኑ ቅርበቶም እንክገልጹ ኲልና ካህናት ቅዱስ ቊርባን ንክንሠርዕን ንክነገልግልን ዝተጽዋዕና ፍሉይ ጸጋ ዝተዓደልና ኰይኑ ንጐይታ ሕይወትና ዘወፈና ከምቲ ንሱ ዝገበሮ ከኣ ኣብ ኣገልግሎት ካልኦት ዝወፈርና ኢና ምስ በሉ ነቶም ኩሎም ብኮቪድ 19 ለበዳ ሕማም ለብዒ ኮረና ቫይረስ ዝሞቱ ካህናት ሕይወቶም ንምውፋይ ድሕር ዘይበሉ ከምኡ እውን ወንጌል ክሰብኩ ሓንሳእ ካብ ቤት ምስ ወጸ ኣብቲ ዝተላእኩሉ ዝሞቱ ብዙሓት ሰበኽቲ ወንጌል ዘኪሮም።


text:
Radio Erena: 08 July 2019
ኤርትራውያን ዝርከብዎ መዳጎኒ መዓስከራት ስደተኛታት ሊብያ ክዕጾ መንግስቲ’ታ ሃገር ይዘራረበሉ ከምዘሎ ተገሊጹ።
ማዕከናት ዜና ካብታ ሃገር ኣብ ዝዘርገሖኦ ሓበሬታ፣ ድሕሪ’ቲ ህይወት ልዕሊ 60 ስደተኛታት ዝቐዘፈ መጥቃዕቲ፣ መንግስቲ ሊብያ ሓላፍነቱ ከውርድ ስለዝደለየ ነዚ ዝጉምቲ’ዚ ክወስድ ይግደድ ከምዘሎ ኣፍሊጠን።
ኣቐዲሙ ከምዝተሓበረ፣ ኣብ መዳጎኒ መዓስከር እንከለዉ ብዝተፈጸሞም ደብዳብ እቶም ብህይወት ዝደሓኑ፣ ካብቲ ከባቢ ከምልጡ ኣብ ዝፈተኑሉ፣ ብተመልከተለይ ብጥይት ይህደኑ ከምዝነበሩ ናይ ዓይኒ መሰኻኽር ገሊጾም እዮም።
ኣብዚ ኣብ ዝተፈላለየ ከባቢታት ሊብያ ዝርከቡ ኤርትራውያን ስደተኛታት፣ ንነዊሕ እዋን ናይ ርድኡና ጻውዒት ከቕርቡ ጸኒሖም’ዮም።
ኣብ መዓስከር ታጁራ ዝርከቡ ኤርትራውያን ኣብ ዝሃቡዎ ሓበሬታ፣ ውግእ ሓድሕድ ሊብያ ገና ይቕጽል ብምህላዉ፣ ካብ መጥቃዕቲ ከቢድ ብረት ንምምላጥ ኣብ ቀጽሪ’ቲ መዓስከር ክሓድሩ ጀሚሮም ከምዘለዉ ገሊጾም። ንሳቶም ብተወሳኺ፣ ብህጹጽ ናብ ውሑስ ቦታ ክግዕዙ ብዓቢኡ ከኣ ናብ ሳልሰይቲ ሃገር ክጣየሱ ብምጥላብ ናይ መግቢ ምሕሳም ኣድማ ጀሚሮም ከምዘለዉ ኣፍሊጦም።
እዞም ልዕሊ 3,800 ዝኾኑ ኣብ ሊብያ ኣብ መዳጎኒ መዓስከራት ተቐዪድሞ ዘለዉ ስደተኛታት ዝበዝሑ ዜጋታት ኤርትራ፣ ሱዳን፣ ሶማልያን ኢትዮጵያን ሙዃኖም ተጸዋዒ ስደተኛታት የመልክት።
መንግስቲ ሊብያ፣ ነዚ መዳጎኒ መዓስከራት ድሕሪ ምዕጻዉ እቶም ስደተኛታት ናብ ፈቐዶኡ ፋሕ ምስ በሉ ሓገዝ ንምሃቦም ኣዝዩ ኣጸጋሚ ከምዝኸውን ተጸዋዒ ስደተኛታት የመልክት።
እንተኾነ ስደተኛታት ተቐዪዶሙሉ ዘለዉ መዳጎኒ ምስ ወተሃደራዊ መዓስከራትን መኽዘን ኣጽዋራትን ዝተቐራረበ ምስ ሙዃኑ፣ ውሕስነት ኣብ ዘለዎ ቦታ እንተዘይግዒዞም ግዳያት ደብዳብ ካብ ምዃን ከምዘየምልጡ ይግለጽ።


text:
እቲ ኣብ ሚላኖ ሆቴል ንሰለስተ መዓልቲ ዝፀነሐ ዓውደ ርእይ ብዙሕ ህዝቢ ከምዝረኣዮን እዚ ድማ ዝምስገንን ዘተባብዕን ምዃኑ እቶም መንእሰያት ገሊፆም።
እቶም ኣሳእል ካብ ልሙድ ፍልይ ዝበለ ቅዲ ብምሓዝ ካብ ሳእኒ ኰንጎ፣ካብ ንቑፅ እንጀራ (ኰረንሾ)፣ካብ ካሴትን ዝተዳለዎን ብእርሳስን ዝተስኣሉ እዮም።
ህዝቢ ናብቲ ምርኢት ንምእታው ሓንቲ እርሳስ እዩ ከፊሉ፤ እዚ ድማ ተዋህሊሉ ነቶም ብሰንኪ ሓደጋ ድርቂ ናውቲ ትምህርቲ ዝሰኣኑ ወገናት ሓገዝ ዝውዕል እዩ ይብል ሓደ ካብቶም ሰኣልቲ ሰለሞን ገብሩ።
እቶም ሰኣልቲ ካብ ህዝቢ ዝረኸብዎ ናእዳን ሓገዝን ዘሐጉስ ኰይኑ በቶም ፀዊዖሞም ዝተረፉ መንግስታዊ መራኸቢ ብዙሃን ግን ሓዘን ከምዝተሰመዖም ደጋጊሞም ገሊፆም እዮም።
መንግስቲ ክልል ትግራይ ብፍላይ ኰሌጅ ኪነ ጥበባት ትግራይ ንቐፃሊ ክሕግዞምን እቲ ብቓል ዝዝረብ ብተግባር ክፍጽምዎም’ውን ፃውዒት ኣቕሪቦም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
“ባዕላ ሰቒላቶ ረሓቐ፡ ባዕላ ሰንኪታቶ በሓቘ ከይከውን”2017-06-27 04:52:11 Written by ኣሮን ናኦድ Published in Youth Corner Read 6177 times
- font size decrease font size increase font size
ኣሮን ናኦድ
ከተዕውቶ ዝመደብካዮ ዋኒን ኣብ መፈጸምትኡ ንምብጻሕ እትምረሓሉ ስኑድ ኣሰራርሓ ክህልወካ መሰረታዊ እዩ። ነዚ ብሓባር ሰሪሕካ ናይ ምዕዋቱ መሰረታዊ መሳርሒ ከኣ “ይርሓሰና” ኢልካ ምስ ተቐበልካዮ ክትቅየደሉን ውልቃዊ ስምዒትካ ክትቀጽዓሉን ዝግበኣካ ከከም ክብደት እቲ ዋኒን ዝቕረጽ ሕግን ስርዓትን እዩ። ናይዚ ባዕልኻ ረዲኻን ፈቲኻን ዝተሰማማዕካሉ ሓቢርካ ናይ ምጉዓዝ ቃልኪዳን ቅዩድ ምዃንን ዘይምዃንን መሰረታዊ ናይ መንነትካን ኣበርክቶኻን መለክዒ እዩ። እዚ ኣብ ፖለቲካዊ መስርሕ ጥራይ ዘይኮነ ኣብ ኩሉ ማሕበረ-ቁጠባዊ ህይወት እውን ልሙድን መተካእታ ዘየብሉን ኣሰራርሓ እዩ። እዚ ነቶም ኣብ ፖለቲካዊ ዓለም ዘለና ኣብቲ መጀመርያ ናይ ተሳትፎና ግዜኦም ዝሓዝናዮ መባእታዊ ናይ ግንዛበን ስነስርዓትን “ሀሁ” እምበር ከም ሓድሽ ዝንገረካ ኣይኮነን።
ንሕና ከም ተቓለስቲ ቀደም ኮነ ሎሚ፡ ባህግና ዓሚቕ ድሌትና ድማ ብዙሕ እዩ። ካብ ንዓና ሓሊፍና ንህዝብና እንምነየሉ ጽቡቕን ራህዋን ማእለያ የብሉን። ነዚ እንምነዮ ንምዕዋት ኣብ እንገብሮ ቃልሲ ዘጋጥመና ገለን ዝተጸበናዮም ገለን ከኣ ዘይተጸበናዮም ውረድ ደይብ ከኣ ብዙሓት እዮም። ብዚ ሓጐጽጐጽዚ ሓሊፍና ኣብ ቁምነገር ንምብጻሕ ካብ ዝሕግዙና መሳርሕታት ሓደን ቀንድን ከኣ ምኽባር’ቲ ኣቐዲሙ ዝተጠቕሰ ሓቢርካ ናይ ምጉዓዝ ቃል ኪዳን እዩ።
ነቲ እነማዕድዎ ጸጽቡቑ ከነተግብር ቅሩባት ምዃን ኣገዳሲ ናይ ዓወት ነጥቢ እዩ። እዚ ቅርቡነትን ድልውነትን’ዚ ብንመትከላዊ ምእዙዝነት እንተዘይተሰንዩ ግና ከቶ ኣብ ፍረ ኣይበጽሕን እዩ። ብቕዓት፡ ዓቕሚ፡ ንዋትን ብዝሕን ዝኣመሰሉ መዕቀንታት ኣብ መንገዲ ዓወት ታረኦም ውሁብ ኮይኑ፡ ብጉቡእ ተወጊኖምን ልዕሊ ኩሉ ከኣ ብትካላዊ ኣሰራርሓን ደሞክራስያዊ ኣዕኑድን እንተዘይ ተወዲኖም ግና ኣብ ድማዕ ኣየብጽሑን እዮም። ዝኾነ ዓቕሚ፡ ድሌትን ቅሩብነትን ንከድምዕ ብጽኑዕ መትከላዊ ኣሰራርሓ ክቃነ ግድን ምዃኑ ኣብዚ ንርከበሉ ዘለና ዘመናዊ ኣካይዳ ጥራይ ዘይኮነ፡ ብባህልና እውን “ሺሕ ፈልጺ መእሰሪኡ ልሕጺ” እዩ ዝበሃል። ዘይተኣስረ ከኣ ዕድሉ ፋሕፋሕ እዩ። እዚ ዝተጠቕሰ ናይ ብቕዓት መዕቀንታት መመሊሱ ክሕደስ ዝግበኦ እምበር ሓንሳብ ምስ ወነንካዮ ምሳኻ ዝነብር ኣይኮነን።
እቲ ኣብ ኤርትራ በዂሩ ዘሎን ህያው ንምግባሩ ንቃለሰሉ ዘለናን ግዝእተ ሕጊ፡ ብልዕልና ርኢቶ ኣብዝሓ ዝቃነ ደሞክራስን ምኽባር ኩለመዳያዊ መሰልን ዝረጋገጽ፡ ዝያዳ ኩሉ ካብ ናትካ ጸቢብ ድሌትን ስምዒትን ወጺእካ ናይቲ ድሌትን ስምዒትን ብዙሓት ኣብ ግምት ኣእትዩ ዝተቐርጸ ማእከላይ መትከላዊ ኣሰራርሓ ምእዙዝ እንተኮይንካ ጥራይ እዩ። በመንጽር እዚ ጽባሕ እንታይ ከም እንገብር ብናይ ሎሚ ተግባርና ስለ ዝምዘን፡ ሎሚ ኣብዞም ብስም ህዝቢ እንጭረሓሎም ዛዕባታት ክሳብ ክንደይ ምእዙዛት ከም ዘለና ንምርዳእ ነነብስና ክንሓትት ግድነት እዩ።
ሎሚ ኣብ ውድቡ፡ ሰልፉ፡ ማሕበሩን ካልእ ናይ ቃልሲ መድረኽን ንግዝኣተ ሕግን ልዕልና ብዙሓትን ዘይተማእዘዘ ብኣንጻሩ ካለኦት ካብቲ ናይ ሓባር ቃልኪዳን ወጺኦም በቲ ንሱ ዝሃንደሶ ቅዲ ክኸዱ ክደፍእ ዝደናደን ጽባሕ ንግዝኣተ ሕጊ ኣኽቢሩ መሰረታዊ መሰላት ህዝቢ ክኽብር’ዩ ኢልካ ምጽባዩ ኣጸጋሚ እዩ። መላኺ ኢሳይያስ እውን ንዲክትቶርነት ካብ ቀደም ዝረዓሞ እምበር ኣስመራ ምስ ኣተወ ዝሓደሮ ውቃበ ከምዘይኮነ ብዙሓት ካብ ቀደም ጀሚሮም ብቐረባ ዝፈልጥዎ ዝምስክርዎ ዘለዉ እዩ። ሓደ ኣካል ሎሚ ናይታ ዘለዋ ውዳበ ሕግታት ከየኽበረ፡ ጽባሕ ሕገመንግስታዊ ስርዓት ከውሕስ’የ እንተበለ ክትቅበሎ ዘተባብዕ ኣይኮነን። ህግደፍ ባዕሉ ዘጽደቖ ሕገመንግስቲ ከተግብር ተደጋጋሚ ምሕጽንታ ክቐርበሉ ምስ ጸነሐ፡ ኣብ መወዳእታ ኣይኮነንዶ ከተግብሮ “ እቲ ሕገመንግስቲ ሞይቱ እዩ” ዝብል መርድእ ዝዘርሐ ካብ ቀደሙ እውን ቅዋማዊ እምነት ከምዘይነበሮ ዘመልክት እዩ። ሎሚ ኣብ መስርዕ ቃልሲ ምእንቲ ደሞክራስን መሰረታዊ መሰላትን ዘለና ጽባሕ እንታይ ዓይነት ስርዓት ከነተኣታቱ ከም እንደሊ ዘይኮነስ ንምትግባሩኸ ንኽእልዶ ኣይንኽእልን ኣብ እንፍተነሉ ደረጃ ከም ዘለና ክንርስዕ ኣይግበኣናን። ነዚ ናይ ሎሚ መድረኽ ብሸፈጥን ዓመጽን ሰጊርና ጽባሕ ኣብ ምርግጋጽ ፍትሓውነትን ልዕልና ሕግን ሸለውለው ምስ በልና፡ ኣብ ልዕሌና “ባዕላ ሰቒላቶ ረሓቐ፡ ባዕላ ሰንኪታቶ በሓቘ ” ከም ዝምሰል ኣይንዘንግዕ።
ኣብ መንግስታት ኮነ ከምዚ ንሕና ዘለናዮ ኣብ ውድባትን ሰልፍታትን ዝወጽእ ሕጊ ክትግበር እንከሎ ከይዕንቀፍ ዝሕልውዎ፡ ዝትርጉምዎን ዘተግብርዎን ኣካላት የድልይዎ እዮም። ናብዚ ቀንዲ ሓላፍነት ዝስከሙ መንግስታትን ኣብ ውድባት ድማ መሪሕነታትን እዮም። ካለኦት ተግበርቲ ኣካላት እውን በብደረጃኦም ሓላፍነት ኣለዎም። መሪሕነታት ሕግን ስርዓትን ንዝኽብሩ ኣካላት ምትብባዕ ጥራይ ዘኮነ፡ ካብ መስመር ንዝወጹ ኣካላት ናብቲ ግቡእ መስመር ምምላሶም ኣድላይ ስጉምቲ ናይ ምውሳድ ግድነት እውን ኣለዎም። እቶም ናብ ግቡእ መስመር መምለሲ መሳርሕታት ብዙሓት ስለ ዝኾኑ ኣየናይ ስጉምቲ፡ መዓስን ብመንን ክውሰዱ ከም ዘለዎም ምርዳእ መሰረታዊ ጉዳይ እዩ። ካብዚ ሓሊፉ ሕግን ስርዓትን ዘይመልክዑ እንዳሓዘ ዝዝንግዕ መሪሕነት ኣብ ቅድሚ እቲ ናይ ሓባር ቃልኪዳን ዝበልናዮ ሕጊ ተሓታቲ እዩ። ምስዚ ኩሉ ግና እዚ ዕማምን ሓላፍነትን ንመሪሕነት ጥራይ ዝግደፍ ዘይኮነ ናይ ኩሉ ኣካላት ውሁድ ተሳትፎ ከም ዘድሊ ክዝንጋዕ ዘየብሉ እዩ።


text:
ለውጢ ከተምጹ ትኽእሉ ኢኹም
ከም ነባሪ ናይ ኣፓርታማ መጠን፡ ሓደ ሓደ ግዜ ጎረቤትኩም ጽቡቕ ዘየሎ ኮይኑ ክስመዓኩም ይኽእል’ዩ። ብዙሕ ግዜ፡ ብዛዕባ ጎነጽ ኣብ ሓዳር፡ ክቱር ድኽነት፡ ሕማቕ ኣተሓሕዛ ቆልዑ፡ ምጥቃም ዕጸ-ፋርስን ገበን ተፈጺሙ ከይከውን ብዛዕባ ዘለኩም ስክፍታታት ንመን ከም እትሕብሩ ዘይክትፈልጡ ትኽእሉ ኢኹም። እዞም ኩነታት እዚኦም ኣብ ድሕሪ ዕጹው ማዕጾ ስለ ዘጋጥሙ፡ ብወገንና ከም ሰባት መጠን ተረዳእቲ ክንከውን የድልየና። ንኹሉ ነገር በይኑ ከዕርዮ ዝኽእል ሰብ ከምዘየሎን፡ ኩሉ ሰብ ግን ገለ ነገር ክገብር ከም ዝኽእልን ዘክሩ - ስክፍታኹም ከተርእዩ ኣይትፍርሁ።
ለውጢ ምምጻእ ማለት ኣብ ሓደ ባእሲ ብኣካል ምስታፍ ማለት ኣይኮነን። ሓልዮትን ርሕራሐን ምርኣይ ማለት ኢዩ። ኣብ ሓደ ማዕጾ ምኹሕኳሕ፡ ወይ ድማ ናይ ድሕነትን ድጋፍን ኣድላይነት ክህሉ እንከሎ ምስ ጎረባብትኻ ብሓባር ምስራሕ ማለት ኢዩ። ወይ ሓደ ህጹጽን ወይ ኣሰካፊን ኩነታት ምስ ዘጋጥም ናብ ፖሊስ ምድዋል የድልየኩም ይኸውን።
ሳላቦስታደር (Salabostäder) ስክፍታታት ክህልወኩም እንከሎ ናብ መን ከተብሉ ከም እትኽእሉን፡ ከም ሰብ መጠን ብኸመይ ለውጢ ከተምጹ ከምእትኽእሉን ንክትርድኡ ንክሕግዘኩም ነዚ ሓበሬታ እዚ ቀሪቡ ኣሎ። ገለ ጠቓሚ ክኸውን ዝኽእል ኣድራሻታት ኣብዚ እንሃለ።
ምትእትታው ናትኩም ለውጢ ከምጽእ ይኽእል ኢዩ።
ሕማቕ ኣተሓሕዛ ቆልዑ ከይህሉ ጠርጢርኩም፧
ማሕበራዊ ኣገልግሎታት – ክፍሊ ቆልዑን መንእሰያትን ብዛዕባ ትሕቲ-ዕድመ ዝኾኑ ሰባት ዘለኩም ስክፍታታት ንምሕባር።
0224 – 74 96 20
BRIS (መሰል ቆልዑ ኣብ ሕብረተሰብ) ናይ ቆልዑ መስመር ሓገዝ።
116 111
BRIS (መሰል ቆልዑ ኣብ ሕብረተሰብ) ብዛዕባ ሓደ ቆልዓ ስክፍታ ንዘለዎም ዓበይቲ።
077 – 150 50 50
Socialjouren (ህጹጽ ኣገልግሎት ናይ ማሕበራዊ ኣገልግሎታት ሰራሕተኛታት) ኣብ ህጹጽ እዋን ወይ ድሕሪ ናይ ስራሕ ሰዓታት ኩሉ ግዜ ብመንገዲ ፖሊስ ክርከብ ይከኣል።
112 (for emergencies) or 114 14
ሕማም ኣእምሮ፡ ምጥቃም ዕጸ-ፋርስ ወይ ክቱር ድኽነት፡ ከይህሉ ጠርቲርኩም፧
ማሕበራዊ ኣገልግሎታት – ክፍሊ ዓበይቲ ብዛዕባ ምጥቃም ዕጸ-ፋርስን ጎነጽን ዘለኩም ስክፍታታት ማዕዳ ንምርካብን ንምሕባርን።
0224 – 74 96 30
ማሕበራዊ ኣገልግሎታት – ክፍሊ ሓገዝ ንማዕዳን ሕቶታትን ብዛዕባ ብዛዕባ ዕድመ ዝደፍኡ ሰባት።
0224 – 74 90 69
ናይ ዝምድና ጎነጽ ከያጋጥም ስግኣት ኣለኩም ድዩ፧
ማሕበራዊ ኣገልግሎታት – ክፍሊ ዓበይቲ0224 – 74 96 30
ሳላ (Sala) መዕቆቢ ደቅንስትዮ
0224 – 182 89
072 – 568 19 93
sala@roks.se
ሶማያ (Somaya) – መዕቆቢ ኣዋልድን ደቅንስትዮን – ደገፍ ብብዙሕ ቋንቋታት።
020 – 81 82 83
kvinnojouren@somaya.se
ሃገራዊ መስመር-ሓገዝ ደቅንስትዮ ንምኽሪን ሓገዝን
020 – 50 50 50
ድጋፍ ግዳያት ስዊድን
116 006
“ምቁራጽ ምረጹ” (“Choose to stop”) – ሃገራዊ ምስጢራዊ መስመር ቴሌፎን፡ ንትፈትውዎም ሰባት ናይ ምጉዳእ ተኽእሎ እንተልዩኩም።
020 – 55 56 66
ግፍዒ እንስሳ
መስመር ሓገዝ ናይ ቦርድ ኣማሓዳሪ ካውንቲ (ንኡስ ዞባ)
010 – 224 96 00


text:
Radio Erena: 21 May 2019
ላዕለወይቲ ወኪል ሕብረት ኤውሮጳ ኣብ ጉዳይ ዝምድናታት ወጻኢን ምክትል ፕረዚደንት ናይቲ ሕብረትን ፈደሪካ ሞገሪኒ ናብ ኣርባዕተ ሃገራት ቀርኒ ኣፍሪቃ ምብጻሕ ተካይድ ኣላ።
እዛ ላዕለዎቲ በዓል ስልጣን እትመርሖ ልኡኽ ሕብረት ኤውሮጳ፣ ናይ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዑደቱ ብ20 ግንቦት ብሶማልያ’ዩ ጀሚሩ።
ልኡኽ ሕብረት ኤውሮጳ፣ ዑደቱ ብምቕጻል ናብ ኬንያን ጅቡቲን’ዩ ኣምሪሑ።
ነቲ ልኡኽ እትመርሕ ዘላ ፈደሪካ ሞገሪኒ፣ ምስ ዝተፈላለዩ ሰበ ስልጣን ናይዘን ሃገራት ኣብ ዝገበረቶ ርክባት፣ ኣብ ህሉው ኩነታት ናይቲ ዞባን ዝርአ ዘሎ ለውጥታትን ከምኡ ድማ እቲ ሕብረት ኣብ ዞባ ቀርኒ ኣፍርቃ ንዘለዎ ናይ ምትሕግጋዝ መደባትን ብዝምልከት ተመያይጣ።
ላዕለዋይ ልኡኽ ሕብረት ኤውሮጳ፣ ሮቡዕ 22 ግንቦት ናብ ኢትዮጵያ ድሕሪ ምብጻሕ፣ ናይ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዑደቱ ክዛዝም ትጽቢት ይግበር።
እቲ ልኡኽ፣ ኣብ ናይ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዑደቱ፣ ንኤርትራ ዝገለለኡ ምኽንያት ኣይተነጸረን።
ሕብረት ኤውሮጳ፣ ንመንግስቲ ኤርትራ ብምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ብተደጋጋሚ ክወቕሶ ጸኒሑ’ዩ።
ሓያሎ ኣባላት ናይዚ ሕብረት፣ ኤርትራ ምስ ኢትዮጵያ ዝጀመረቶ ርክብ ብእወታ ዝጥምትኦ ምዃነን እኳ እንተገለጻ፣ ጠንቂ ዋሕዚ ስደት ኤርትራውያን ኮይኑ ንዘሎ ከቢድ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ግና ይቕጽል ከምዘሎ ይወቕሳ።
ኣብዚ ዝሓለፈ ልዕሊ 10 ዓመታት፣ ላዕለዋይ ልኡኽ ሕብረት ኤውሮጳ ናብ ኤርትራ ፈለማ ዝበጽሓሉ እዋን፣ ድሕሪ’ቲ ምስ ኢትዮጵያ ዝተጀመረ ርክብ’ዩ ኔሩ።
እቲ ልኡኽ ኣብ ለካቲት ናይዚ ዓመት’ዚ ናብ ኣዲስ ኣበባን ኣስመራን ድሕሪ ምብጽሑ፣ ሕብረት ኤውሮጳ፣ ካብ ወደባት ኤርትራ ናብ ኢትዮጵያን ዘራኽብ ጽርግያ ንምጽጋን ናይ 20 ሚልዮን ኤውሮ ሓገዝ ምብርካቱ ይዝከር።
ሕብረት ኤውሮጳ ብዘይካ’ዚ፣ ኤርትራ እትሳተፎ ዋዕላ ሰላም ምብራቕ ኣፍሪቃ፣ ኣብ ወርሒ ሓምለ፣ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ክካየድ መዲቡ ከምዘሎ ይፍለጥ።
ስእሊ፣- ፋይል ካብ ኣርካይቭስ ኢንተርነት
=========================


text:
Radio Erena: 12 April 2020
ብኣማኢት ዝቑጸሩ ሱዳናውያን፣ ኣብ ከተማ ካርቱም ሰላማዊ ሰልፊ ኣካዪዶም።
እቲ ብሓሙስ 9 ሚያዝያ ዝተኻየደ ሰላማዊ ሰልፊ፣ ኣንጻር መሰጋገሪ መንግስቲ’ታ ሃገር ኮይኑ፣ ሓይሊ ንናጽነትን ለውጥን፣ ዘልዓልናዮ ህዝባዊ ናዕቢ ጨውዩዎ ብዝብል ምኽንያት ከምዝተኻየደ ካብታ ሃገር ዝተመሓላለፈ ዜና የመልክት።
ኣብ ተመሳሳሊ እዋን፣ ፕረዚደንት ነበር ዑመር ሓሰን ኣልበሽር ካብ ስልጣኑ ዝተባረረሉ ዓመት ንምብዓል ኣብ ካርቱም ሰላማዊ ሰልፊ ተኻዪዱ።
ኣብዚ መንግስታት ሓያሎ ሃገራት ለበዳ ኮሮና ቫይረስ ንምምካት ምትእኽኻብ ዝኽልክሉሉ ዘለዉ ግዜ፣ ህዝቢ ሱዳን ተኸታታሊ ሰላማዊ ሰልፍታት ምክያዱ ንሓያሎ ወገናት ሻቕሎት ፈጢሩ ከምዘሎ’ዩ ዝግለጽ።
ሰልፈኛታት፣ ሓደ ዓመት ድሕሪ ምውዳቕ ስርዓት ኣልበሽር፣ መነባብሮ ህዝቢ ወላሓንቲ ምምሕያሽ ከምዘየርኣየ ብምግላጽ፣ ዓወትና ተጨውዩ ብምባል ስምዕታኡ ይገልጽ ከምዘሎ’ዩ ዝሕበር።
ሚኒስትሪ ጥዕና ሱዳን፣ ህዝባዊ ምትእኽኻባት ንግዚኡ ደው ክብል መልእኽቲ ናብ ህዝቢ ኣመሓላሊፉ ክነሱ፣ ሰላማዊ ሰልፊ ክካየደሉ ዝተደልየሉ ምኽንያት ክገልጹ እንከለዉ፣ ወደብቲ’ቲ ሰልፊ፣ ብሕማም ከይንመውት ክንብል፣ ኣብ ገዛ ተዓጺና’ውን ብጥሜት ምሟትና ኣይተርፍን፣ ብምባል ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ብምውጻእ ገሊጾም።
ክብሪ ዋጋ ሃለኽቲ ነገራትን ሕሰም መነባብሮን ዘበገሶ ህዝባዊ ናዕቢ ሱዳን፣ ቅድሚ ሓደ ዓመት ንስርዓት ኣልበሽር ካብ ስልጣኑ ደኣ ይእለዮ እምበር፣ ኣብ መነባብሮ ህዝቢ ዝኾነ ለውጢ ኣይተራእየን ክብሉ ሓያሎ ተቓወምቲ ሱዳናውያን፣ ንግዚያዊ መንግስቲ ይነቕፉ።


text:
ዘ ታይምስ ኦፍ እስራኤል ዝተባህለ ጋዜጣ ኣብ ናይ ጥቅምቲ 2,2019 ሕታሙ ቀ/ሚ እስራኤል ቤንጃሚን ነታንያሁ ኣብታ ሃገር ዝርከቡ ኤርትራዊያን ስደተኛታትን ሓተቲ ዑቕባን ናብ ሃገሮም ኣብ ምምላስ ንምትሕብባር ምስ ቀ/ሚ ኢትዮጵያ ዶ/ር ኣብይ ኣሕመድ ምዝርራቦም ዝገልጽ ጸብጻብ ኣውጺኡ ኔሩ። እቲ ጋዜጣ ኣብቲ ጸብጻብ ቀ/ሚ ነታንያሁ ነዚ ጉዳይ ንሓንቲ አባል ፓርላም ፓርቲ ሉኩድ ክዛረቡ ዘርእይ ቪድዮ’ውን ሓቢሩ ኣውጺኡ’ሎ።
ድምጺ ኣሜሪካ ነዚ ጉዳይ ንምጽራይ ኣብ ዘካየዶ ጻዕርታት ምንጭታት ካብ ቤት ጽሕፈት ቀ/ሚ ኢትዮጵያ ዶ/ር ኣብይ ኣሕመድ ኣብቲ ኣብ ወርሒ መስከረም ዝተኻየደ ርኽብ ክልቲኦም መራሕቲ ኣብ እስራኤል እዚ ጉዳይ ከምዘይተላዕለ ሓቢሮም ኣለው።
ነዚ ብዝምልከትን ንኩነታት እቶም ስደተኛታት ኣብ እስራኤልን ንምጽራይ ንዝሓለፈ ኣስታት 8 ዓመታት ኣብ እስራኤል ዝነበረን ኣብ ማእከል ምዕባለ ስደተኛታት ኣፍሪቃ(ARDC) ከም አተሓባባሪ ኾይኑ ዝሰርሕ ዘሎ ተክሊት ተከስተ ኣዘራሪበዮ ኣለኹ።
ብተመሳሳሊ ንዝሓለፈ 9 ዓመታት ኣብ እስራኤል ዝነበረ ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣብ ኣሜሪካ ዝርከብ ተክሊት ሚካኤል ብወገኑ ርእይትኡ ሂቡ’ሎ።
ብመሰረት ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ዝወጸ ጸብጻብ ኣስታት 24,000 ኤርትራዊያን ከሙ’ውን ኣስታት 8.,000 ሱዳናዊያን ስደተኛታትን ሓተቲ ዑቕባን ኣብ እስራኤል ይነብሩ።


text:
ሕፁያት ተወዳደርቲ ተቓዋሚ ፓርቲ መድረኽ ብኣካላት መንግስቲ ዝተፈላለዩ በደላት ይፍፀሞም ከምዘሎ ሓደ ላዕለዋይ ኣባል ኣመራርሓ መድረኽ ገሊፆም።ቦርድ ምርጫ ብወገኑ ግቡእ ናይ መአረሚ ስጉምቲ ክውሰድ እዩ ኢሉ’ሎ።
መድረኽ ኣብ ናይ 2007 ዓ/ም ሃገራዊ ምርጫ ዘዕግብ ምንቅስቓስ ኣብ ምክያድ ይርከብ ዝበሉ ላዕለዋይ ኣባል ኣመራርሓ ናይ ኢትዮጵያ ፌደራላዊ ዴሞክራሲያዊ ሓደነት መድረኽ ዶ/ር መረራ ጉዲና ይኹን እምበር ኣብ ልዕሊ ተወዳደርትን ደገፍትን መድረኽ ካብ መንግስቲ ይበፅሕ ኣሎ ዝበለዎ ፀቕጢ ዝለዓለ እዩ ኢሎም።
ፀሓፊን ሓላፊ ቤት ፅሕፈትን ቦርድ ምርጫ ኢትዮጵያ ኣቶ ነጋ ዱፊሳ ብወገኖም መድረኽ ኣብዚ ምርጫ እዚ ዝለዓለን ዕዉትን ናይ ምርጫ ምልዕዓል የካይድ ዘሎ ውድብ እዩ ምስበሉ ቤት ፅሕፈቶም ናይ ዝኾነ ይኹን ቅሬታ እናመርመረ ስጉምቲ ክወስድ እዩ ኢሎም።ዘፃሪዩ ጉጅለታት ናብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ተላኢኾም እውን ኢሎም ኣለው።


text:
ንሰን ነዚ መጸዋዕታ ዘቕረባ ንኮሚሽን መርማሪ ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ ብዝምልከት ትማሊ ንሓፈሻዊ ዋዕላ ሕቡራት መንግስታት ጸብጻብ ኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ ኣብ ዘስምዕኦ ጸብጻብ እዩ።
እቲ ኮሚሽን ንኩነታት ኤርትራ ናብ ዓለም ለኸ ቤት ፍርዲ ገበን ክሓልፍ ሓሳብ ኣቕሪቡ’ሎ።
ናይ ሕቡራት ሃገራት ፍልይቲ ራፖርተር ንኹነታት ሰብአዊ መሰላት ኤርትራ ሚስ ሼይላ ኪቲሩት ኣብ ክንዲ’ቲ ኮሚሽን መርማሪ ኣብ ዘስምዕኦ መደረ ሰበ-ስልጣን ኤርትራ ካብ 1991 ዓ.ም አትሒዙ ገበናት አንጻር ሰብአዊነት ከምዝፈጸሙ እቲ ኮሚሽን ዝረኸቦ ዝበልኦ ርኽበታት ኣቕሪበን። እዚ ኸአ ዓለምለኸ ማህበረሰብ ምስ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ዝገበሮ ጽምዶ ከም ኹሉ ጊዜ ንኽሕለፍ ዘይፈቐድ ኣዝዩ ህጹጽ ኩነታት እዩ ኢለን።
ንሰን ብተወሳኺ ኣብ ክንዲ እቶም ሰለስተ አባላት እቲ ኮሚሽን ማይክ ስሚዝን፡ ቪክቶር ዳንክዋንን ንዓኻትኹም ዝተኸበርኹም ዘቕርቦ ምህንጽንታ ንድምጺ እቶም ኣብ ኤርትራ ግዳያት ገበናት ኣንጻር ሰብአዊነት ዝኾኑ ክትሰምዑ እዩ ኢለን።
መንግስታት ድማ ንኤርትራዊያን ሓተቲ ዑቕባ ዑቕባ ክህብን ናብ ኤርትራ ኾነ ናብ ካልእ ሳልሳይ ሃገር ከይልእኽን ከይመልስን እምህጸን ኢለን።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይኽኣል።


text:
Radio Erena: 04 January 2016
ስዑዲ ዓረብ፣ ኣብታ ሃገር ንዝርከቡ ናይ ወጻኢ ሰራሕተኛታት፣ ንነፍሲ ወከፍ ኣባል ስድራ ወርሓዊ 100 ሪያል ስዑዲ ክኸፍሉ ዘገድድ ሓድሽ ሕጊ ኣውጺኣ።
እዚ ካብ ወርሒ ሓምለ ናይዚ ዓመት’ዚ ኣብ ግብሪ ዝውዕል ሕድሽ ሕጊ፣ ኤርትራውያን ንዝርከብዎም ናይ ወጻኢ ዜጋታት ከቢድ ሻቅሎት ፈጢሩ ከምዘሎ’ውን ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ካብታ ሃገር ሓቢሮም።
ብመሰረት እዚ ወጺኡ ዘሎ ሓድሽ ሕጊ፣ ንኣብነት ሰለስተ ቆልዑ ንዘለዎ ኣቦ፣ ናይ ደቁን ናይ በዓልቲ ቤቱን ብድምር ወርሓዊ 400 ሪያል ክኸፍል ክግደድ’ዩ።
ኣብ ስዑዲ ዓረብ ማእከላይ ገምጋም ወርሓዊ እቶት ናይቶም ኣብ መዓልታዊ ስራሕ ዝተዋፈሩ ኤርትራውያን ካብ 2500 ክሳብ 3000 ሽሕ ሪያል ከምዝግምገም ዝጠቕሱ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና፣ ኣብ ርእሲ’ቲ ንገዛ ክራይን ካልእ መነባብሮን ዝኸፍልዎ ከቢድ ወጻኢታት፣ ንነፍሲ ወከፍ ኣባል ስድራ ወርሓዊ ዝኽፍል 100 ሪያል ዘገድድ ሕጊ ምውጽኡ፣ ተወሳኺ ጾር ምዃኑ’ዮም ዘማርሩ።
እዚ ስዑዲ ዓረብ ኣውጺኣቶ ዘላ፣ ነፍሲ ወከፍ ተኣላዩ ኣባል ናይ ወጻኢ ስድራ ንወርሒ 100 ሪያል ክኽፈለሉ ዘገድድ ሓድሽ ሕጊ፣ በዚ ደው ከይበለ፣ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ዓመት ብሓደ ሚእቲ እናዛየደ ኣብ 2020 ዓ.ም ንነፍሲ ወከፍ ኣባል ስድራ ወርሓዊ 400 ሪያል ክኽፈሎ ምዃኑ ዝሕብር’ዩ።
ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዝርከቡ ብዙሓት ኤርትራውያን ስድራቤታት ብዘይካ’ቲ ንኤምባሲ ኤርትራ ክከፍልዎ ዝግደዱ ክልተ ካብ ሚእቲ፣ መሓደሲ ፓስፖርትን ካልእን፣ እዚ ብንግስነት ስዑዲ ተኣዊጁ ዘሎ፣ ነፍሲ ወከፍ ኣባል ስድራ ወርሓዊ 100 ሪያል ክኽፈል ዘገድድ ውሳኔ፣ ብዝበኣሰ ኣሻቒልዎም ይርከብ።
ንግስነት ስዑዲ ዓረብ ብዘይካ’ቲ፣ ኣብታ ሃገር ንዝርከቡ ናይ ወጻኢ ሰራሕተኛታት፣ ንነፍሲ ወከፍ ኣባል ስድራ ወርሓዊ 100 ሪያል ስዑዲ ክኸፍሉ ዘገድድ ሓድሽ ሕጊ ምውጽኣ፣ መንበሪ ፍቓድ ወረቓቕቲ ንምሕዳስን ታሪፍ ኣገልግሎታት ማይን ኤሌክትሪክን’ውን ክትውስኸሉ ምዃና’ያ ትገልጽ።
ኣብ ስዑዲ ዓረብ፣ ኣስታት 75 ሽሕ ኤርትራውያን ከምዘለዉ ሰነዳት ኤምባሲ ኤርትራ ካብ ሪያድ የመልክት።
===================


text:
ቃል ሓዘን ~ ተስፋሁነይ መስፍን
Eritrean national salvation front - Europe Zone
Preparatory Committee of the 25th Eritrean Festival
Kassel 2010
ቃል ሓዘን
ሃንደበታዊ መስዋእቲ ብጻይና ተስፋሁነይ መስፍን ንዘፍቅርዎ ስድራቤቱ ጥራይ ዘይኮነ፡ ንኹሉ ሰላምን ፍትሕን ቅሳነትን ዝምነ ኤርትራውን ካልኦት ዝፈልጥዎን ዘሰንበደ ዓቢ ክሳራ ኢዩ። ብጻይና ተስፋሁነይ ነቲ ኣካል ቃልሱ ዝኾነ ኣገዳሲ ናይ’ዚ እዋን’ዚ ዕማም ጉዳይ ሃገራዊ ዋዕላ ኣብ ምስልሳል ላዕልን ታሕትን እናበለ እንከሎ ዝወረዶ ሓደጋ ብምዃኑ ከኣ ንመስዋእቱ ድርብ ገይሩዎ ኢዩ። ናይ ቀረባ ብጾቱ ዝምስክርሉ ትጉህ ተቓላሳይ ካብ መንጎና ምፍላዩ ዝተሰመዓና ሓዘን ወሰን የብሉን። ንመዋቲ መንግስተ-ሰማያት ከዋርሶ፡ ንዘፍቅርዎ ስድራ-ቤቱ ከኣ ደበሳ ኢዮብ ክገብረሎም ንምነ።
ብሰላም ዕረፍ ብጻይና ተስፋሁነይ መስፍን
ኣሰናዳኢት ሽማግለ
ፈስቲቫል ኤርትራ ካስል


text:
ሎሚ ዴሞክራሲ ኣብ ኣፍሪካ ኣብ ወሳኒ ምዕራፍ ይርክበ፤ኣብቶም ዝሓለፋ 20 ዓመታት ኣብታ ኣህጉር ዝተረኽቡ ዓወታት ሓደጋ ክገጥሞም ይኽእል እዩ ኢሎም ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ምንስቴር ጉዳያት ወፃኢ ሓጋዚ ምንስቴር ጉዳያት ኣፍሪካ ዝነበሩ ጆኒ ካርሰን።ነዚ ዝተዛረቡ ኣብዚ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ትማሊ ሓሙስ ኣብ ዝተኻየደ መደረኽ ምይይጥ እዮም።
ካብ ሎሚ ጀሚሩ ክሳብ 2016 ኣ/ፈ ኣብ ዘሎ እዋን ኣብ 30 ሃገራት ኣፍሪካ ምርጫታት ክካየዱ እዮም።እዞም ምርጫታት እዚኣቶም ኣብ ዴሞክራሲ ዝህልዎም ትርጉም ዝምልከት ብብሄራዊ ናይ ዴሞክራሲ ተቛምን ምርጫ ንኣፍሪካን ዝተብሃሉ ትካላት ኣብዘዳለውዎ መድረኽ ፍሉጣት ክኢላታት ጉዳያት ኣፍሪካ ዝተሳተፍሉ ምይይጥ ትማሊ ሓሙስ ኣብ ዋሽንግተን ኣብዝርከብ ናይ ብሄራዊ ዴሞክራሲ ትካል ተኻይዱ’ሎ።
ነቲ ኣኼባ ብመደረ ዝኸፍትዎ ኣብ ምንስቴር ጉዳያት ወፃኢ ዩናይትድ ስቴትስ ሓጋዚ ምንስቴር ጉድያት ኣፍሪካን ዝነበሩን ኣባል ቦርድ ናይ ብሄራዊ ዴሞክራሲ ተቛም ዝኾኑን ጆኒ ካርሰን እዮም።
ንሶም ከምዝገለፅዎ ኣብቶም ዝቕፅሉ 18 ኣዋርሕ ኣብ 16 ሃገራት ኣፍሪካ ፓርላመንታውን ፕሬዝዳንታውን ፕርጫታት ከም ዝካዱን ካብዚአን እቶም ሽዱሽተ ካብ ክልተ ናይ ስልጣን ዘመን ንላዕሊ ኣብ ስልጣን ዝፀንሑ መራሕቲ እዮም ኢሎም።
ሕገ መንግስቲ ገሊአን ሃገራት እቶም መራሕቲ ናይ ስልጣኖም ዘመን ምስ ወድኡ ስልጣኖም ንኻሊእ ተመራፂ ኣረኪቦም ክሰናበቱ ከምዝሓትትን ገሊአን ሃገራት ነዚ ግብራዊ ይገብርኦ ከምዘለዋን ብምግላፅ ኣብ ካልኦት ብርክት ዝበላ ሃገራት እቶም መራሕቲ ኣብ ስልጣን ንምፅናሕ ንሕገ መንግስቶም ንምቕያር መንገድታት እናደለዩ እዮም ኢሎም።
‘’እዞም መራሕቲ እዚኦም ቅድም ክብል ዝወፀ ሕገ መንግስቲ ንውልቂ ፖለቲካዊ ድልየቶም ብዝጠቅም መንገዲ ምቕያት እንተኽኢሎም ኣብ ናይ ባዕሎም ሃገራት ጥራሕ ከይኮነስ ኣብ ካልኦት ሃገራት እውን ውልቀ መለኽቲ ክፍጠሩ’’ እዮም ምስ በሉ ኣስዒቦም ድማ ‘’ዴሞክራሲ ንቕድሚት ከይኮነስ ንድሕሪት ክጉተት ክገብሩ እዮም’’ኢሎም።
ስለዝኾነ ድማ ዴሞክራሲ ኣብ ኣፍሪካ ኣብ ወሳኒ ምዕራፍ ከምዝርከብን ኣብቶም ዝሓለፋ 20 ዓመታት ኣብታ ኣህጉር ዝተረኽቡ ዓወታት ሓደጋ ከጋጥሞም ከምዝኽእልን ሓቢሮም።
ሕገመንገስቲ ብዘቐምጦ መሰረት ሓደ መራሒ ስልጣን ዘመኑ ምስወድአ እንተወሪዱ ብቕዓት ዘለዎም ዜጋታት ንዝለዓለ ናይ ፖለቲካ ስልጣን ንምውድዳር ዕድል ከምዝህቦም ሓቢሮም ጆኒ ካርሰን።
ምርጫ በይኑ ዴሞክራሲ ከይኮነስ ቀንዲ መስርሕ ዴሞክራሲያዊ ከይዲ እዩ ኢሎም ካርሰን።


text:
ባዓል-ስልጣን በይነ-መንግስታት ምብራቅ ኣፍሪቃ (ኢጋድ) ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ኤርትራ ብቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/ሃ ቅድሚ ክልተ ዓመት ዝተነበረ ማዕቀብ ንክፀንዕ፣ተወሳኺ ማዕቀብ ዘፈር ዕደናን ካብ ዳያስፖራ ዝላኣኽ ገንዘብን ንክትግበር ወሲኑ‘ሎ።ንጉዳይ ሱዳንን ሶማልያን‘ውን ከምዝተዘራረበ ገሊፅና ኢና።ንሎሚ ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ሕብረት ኣፍሪቃ ኣቶ ግርማ ኣስመሮም ጋሻና‘ዮም።
ኣምባሳደር ግርማ ኣብ ዝሃብዎ ሪኢቶ ወለዲ "ጭጉራፍስ'ያ ባዕላ ሃሪማ ተእዊ ይብሉ።እዚ ብሽም ኢጋድ ዝወፀ ዝባሃል መግለፂ ብምውህሃድ ኣሜሪካን ብምትሕብባር ኢትዮጵያን ንግጉይ ፖሊሲ ኣሜሪካ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ንምሽፋንሲ መንግስቲ ኢትዮጵያ ዓለም ለኸ ሕጊታት ብሓይሊ ረጊፁ፣ሉኣላዊ መርየት ኤርትራ ሒዙ ክነሱ፣ነዚ ንምሽፋን ኣብ'ዚ ቀረባ እዋን'ውን ለውጢ ስርዓት ዝብል ኣዊጁ፣ሕጂ ድማ ቁጠባዊ ወራር ተኣዊጁ ነዚ ኩሉ ንምሽፋንን ንህዝቢ ኢትዮጵያ ንምፍርራሕን ኣብ መጨረሻ ንረብሓ ዓበይቲ ሃገራት ዝሰርሕ'ዩ ኢሎም።


text:
Radio Erena: 19 September 2021
ፕረዚደንት ጆ ባይደን፣ ኣብ ሰሜን ኢትዮጵያ ተኸሲቱ ዘሎ ኲናትን ኣስዒቡዎ ዘሎ ሰብኣዊ ቅልውላውን ብዝተኣሳሰር፣ ተወሳኺ ማዕቀብ ክንበር ትእዛዝ ኣመሓላሊፉ።
እዚ ዲፕሎማስያዊን ቁጠባዊን ማዕቀብ ብሓፈሻ ኣብ ልዕሊ’ቶም ኣብቲ ዝካየድ ዘሎ ኲናት ኢድ ዘለዎም ወገናት፣ ፈደራላዊ መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ሓይልታት ትግራይ፣ ምምሕዳር ክልል ኣምሓራ ከምኡ’ውን መንግስቲ ኤርትራ ዝምልከት ምዃኑ ተገሊጹ።
እዚ ፕረዚደንት ባይደን ዘውጸኦ መግለጺ፣ ንተወሳኺ ማዕቀብ ማዕጾ ዘርሑ ኮይኑ፣ መንግስታዊ ትካላት ምምሕዳር ኣመሪካ፣ ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ሓይልታት ትግራይ፣ ምምሕዳር ክልል ኣምሓራን መንግስቲ ኤርትራን ጥራይ ዘይኮነ፣ ምስ’ዞም ወገናት ብምትሕብባር ብቐጥታ ኮነ ብተዘዋዋሪ ነቲ ኲናት ክቕጽል ኢድ ዘለዎም ትካላትን ውልቀሰባትን እውን ዝምልከት ምዃኑ ተሓቢሩ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ነቲ ማዕቀብ ብዝምልከት ኣብ ዝሃቦ ምላሽ፣ ሃገሩ ኣብ ምምካት ኣንጻር ግብረ ሸበራ ምስ ኣመሪካ ክትተሓባበር ምጽናሓ ድሕሪ ምዝኽኻር፣ መንግስቱ ተመሳሳሊ ስጉምቲ ኣብ ዝወስደሉ እዋን ካብ ኣመሪካ ምትሕብባር እምበር ንሓደ ወገን ምድላው ትጽቢት ኣይነበረናን ኢሉ።
ንሱ ኣብ መግለጺኡ ፕረዚደንት ባይደን እኹል መጽናዕቲ ብዘይገበሩ ዲፕሎማሰኛታት ዝቐረበ ኣብ ግጉይ ሓበሬታ ብምምርኳስ ነቲ ውሳኔ ኣሕሊፉ ክብል ወቒሱ።
መንግስቲ ኤርትራ’ውን ብኣፈኝኡ ኣቢሉ ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ተመሳሳሊ መልእኽቲ ኣመሓላሊፉ።
ድሕሪ’ዚ ብፕረዚደንት ባይደን ዝተመሓላለፈ ትእዛዝ ቤት ጽሕፈት ጉዳያት ኣመሪካ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ ነቲ ኣመሪካ ዘቕረበቶ እማመ ሰላም ተቐቢሎም ኩሎም ወገናት ናብ መኣዲ ዘተ እንተ ቀሪቦም፣ ናብ ማዕቀብ ዘእቱ ጉዳይ ከምዘይህሉ ኣመልኪቱ።
ልዕሊ 10 ኣዋርሕ ኣቑጺሩ ዘሎ ብትግራይ ዝጀመረ ኲናት ሓድሕድ ኢትዮጵያ፣ ናብ ክልላት ዓፈርን ኣምሓራን ሰጊሩ ብምህላዉ፣ ቁጽሪ ናይ ዝሞቱ፣ ካብ ቤት ንብረቶም ናይ ዝመዛበሉ፣ ዝግፍዑን ከቢድ ምክልባትን ናይዝወርዶም ዘለዉ ዜጋታት እታ ሃገር መዓልታዊ እንዳዛየደ እዩ ዝመጽእ ዘሎ።
================


text:
ናይ ሕቡራት ሃገራት ትካል ስደተኛታት መንግስቲ እስራኤል ኣብ ሃገሩ ንዘለው ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ኤርትራዊያንን ሱዳናዊያን ስደተኛታትን ሓተቲ ዑቕባን ብዘይፍቓዶም ናብ ካልኦት ሃገራት ትሕተ ሰሃራ ከየጣይስ ተማሕጺኑ።
እስራኤል ኣብ ሃገራ ዘለው ኣፍሪቃዊያን ስደተኛታት ናብ ካልኦት ሃገራት ናይ ምጥያስ ፖሊሲ ኣብ 2016 ዓ.ም ዝጀመረ እንተኾነ ክሳብ ሕጂ ከይተተግብረ ከምዝጸንሓ ዝሓበሩ ወሃቢ ቃል ናይ ሕቡራት ሃገራት ትካል ስደተኛታት ዊልያም ስፒንድለር እንተኾነ እዚ ካብ ጥሪ 1,2018 ክትግብር ዝተገልጸ ኤርትራዊያን ሱዳናዊያን ስደተኛታት ብዘይፍቓዶም ናብ ሳልሳይ ሃገር ምጥያስ ዝብል ፖሊሲ ንትካሎም ከምዘተሓሳሰቦም ገሊጾም።
“ ወግዓዊ መግለጺ እቲ ፖሊሲ ነቶም ናይ ዑቕባ ሕትኦም ኣብ መስርሕ ንዘሎ’ውን ዝምልከት ምዃኑ ወይ’ውን ሓተቲ ዑቕባ ብመቑሕ ተአሲሮም ናብ መዓርፎ ነፈርቲ ክውሰዱ ይኽእሉ’ዮም ምባሉ ዘሰኽፍ’ዩ። ብዘይፍቓዶም ናብ ውጽኢታዊ ሓለዋ ዘይብለን ሃገራት ምጥያስ እዞም ሰባት ዝቕጽል ስጉምቶም ብሊብያ ኣቢሎም ኣውሮጳ ንምብጻሕ ምጉዓዝ ምዃኑ ምርዳእ ድማ ዝያዳ ዘተሓሳስብ’ዩ።”
ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣስታት 27,000 ኤርትራዊያንን 7,700 ስደተኛታት ኣብ እስራኤል ዝርኸቡ ምዃኖምን መንግስቲ ነቲ ናይ ዑቕባ መስርሕ ካብ ናይ ሕቡራት ሃገራት ትካል ስደተኛታት ኣብ 2009 ዓ.ም ድሕሪ ምቕባሉ ድማ 10 ኤርትራዊያን 1 ሱዳናዊያን ጥራይ ከም ስደተኛታት ኣፍልጦ ምርኻቦም እቲ ትካል ወሲኹ ይሕብር።
እቲ ትካል ካብ ሕዳር,2015 ክሳብ ታሕሳስ,2017 ኣብ ከተማ ሮማ ዘዘራረቦም 80 ኤርትራዊያን ስደተኛታትን ሓተቲ ዑቕባን ብዘፍቓዶም ካብ እስራኤል ናብ ካልእ ሃገራት ምጥያሶም ከምዝገለጹ ዝሓበሩ ወሃቢ ቃል እቲ ትካል እዚ ድማ ንሓደገኛነት እቲ ፖሊሲ ዘርእይ’ዩ ኢሎም።
ንሶም ብተወሳኺ መብዛሕትኦም ኣብ እስራኤል ዝርኸቡ ኤርትራዊያን ብምድረ በዳ ሲናይ ድሕሪ ብዙሕ ስቕያትን መስቀይትን ዝሓለፉ ምዃኖም ብምግላጽ ትካሎም እስራኤል ነቶም ስደተኛታት ናብ ካልእ ሃገር ዝጣየስሉ መንገዲ ኣብ ምድላውን መፍትሒ ንምርኻብን ምስ መንግስቲ እስራኤል ንምስራሕ ድልው ምዃኑ ሓቢሮም።


text:
Radio Erena: 03 August 2017
ፓርላማ ኢትዮጵያ፣ ንዓርቢ 4 ነሓሰ ህጹጽ ኣኼባ ከካይድ ብመንግስቲ መጸዋዕታ ቀሪብሉ ከምዘሎ ማዕከናት ዜና ካብ ኣዲስ ኣበባ ሓቢረን።
ኣብ ዓመታዊ ዕረፍቲ ዝጸንሑ ኣባላት ፓርላማ ህጹጽ ኣኼባ ከካይዱ ዝተጸውዕሉ ምኽንያት ዛጊት ብንጹር እኳ እንተዘይተሓበረ፣ ነቲ ዓሰርተ ኣዋርሕ ኣቝጺሩ ዘሎ ናይ ህጹጽ እዋን ኣዋጅ ንተወሳኺ ግዜ ንምንውሑ ዝዓለመ ክኸውን ከምዝኽእል ይግመት።
መንግስቲ ህጹጽ ናይ ፓርላማ ኣኼባ ክካይድ ዝጠልብ ዘሎ፣ ብጉዳይ ግብሪ ወነንቲ ንኣሽቱ ትካላት ኣብ ኣዲስ ኣበባን ካልኦት ከተማታት ክልል ኦሮሞን ተቓውሞ ኣብ ዘካይድሉ ዘለዉ እዋን’ዩ።
ብዘይካ’ዚ እቲ መንግስቲ፣ ብብልሽውና ዝተጠርጠሩ’ዮም ዝበሎም ልዕሊ 45 ሰበ ስልጣንን ነጋዶን ድሕሪ ምእሳሩ፣ ኣብ ኣባላት መንግስቲ ፍሕፈሐን ምትፍናንን ፈጢሩ ከምዘሎ’ዩ ዝጠቀስ።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ ኣብ ስልጣን ዘሎ ሰልፊ ኢህወደግ ብዛዕባ ህሉው ኩነታትን ምርጫ ብዝምልከት ምስ 16 ተቓወምቲ ሰልፍታት እታ ሃገር ዘተ ኣብ ምክያድ ይርከብ።


text:
Q & A: ስለምንታይ እቲ ኣሰር-ኣጻብዕቲ ኣብቲ መስርሕ ናይ ዑቕባ ምሕታት ይሕግዘካ
ኣብዚ ናይ ኣሰር-ኣጻብዕቲ ናይ ዕቕባ ሕቶ ጠለብ ብዙሕ ዝኾነ ፈጠራዊ ዝኾነን ዘይቅኑዕን ሓበሬታታት ኣሎ። በዚ ምኽንያት ድማ፡ ተጠቃምነት ናይ ኣሰር-ኣጻብዕቲ በዚ ዝስዕብ ጸሚቕናዮ ኣሎና – ከምኡውን እቲ ሓገዝ ንምርካብ ክሳብ ክንደይ ኣገዳስነት ከም ዘለዎ ሓበሬታ ክንህብ ኢና።
ሓደ ፍሉጥ ዝኾነ ግናከ ዙይጽጹይ/ዘይቅኑዕ ሓበሬታ፡ ሓተቲ ዑቕባ ን ናይ ህዝቢ ተወከልቲ ኣባላት ሕብረት ኤውሮጳ (EU) ዝኾና ሃገራት ኣሰር-ኣጻብዕቶም ካብ ምሃብ ብሙቑጣብ ጥቕሚ ክረኽቡ ከም ዝኽእሉ ኢዩ። ብብዝሒ ግዜ፡ እዚ ጌጋ ሓበሬታ ብሰንኪ ጌጋ ዝኾነ ምኽሪ ኢዩ ዝመጽእ፡ እዚ ድማ ኣሰር-ኣጻብዕ ካብቲ ናይ ሕብረት-ኤውሮጳ ተዓቂብሉ ዘሎ መኽዘን ሓበሬታ ክድምሰስ ዘለዎ ተኽእሎ ኢዩ፡ በዚ ውን ኣሰር-ኣጻብዕ ፍጹም ክድምሰስ ይኽእል ዝብል ማለት ኢዩ። በዚ ድማ ነቲ ወግዓዊ ምዝገባ ካብ ምግባር ምክልኻል ምግባር ከም ዘኽእል ኢዩ ዘስምዕ። እንተኾነ፡ ዝኾነ ሰብ ከምዚ ዓይነት ሓበሬታ ምስ ዝህበካ፡ ምስናይ ይቅሬታ እዚ ሓበሬታ ዘይቅኑዕ ሙኻኑን ዝተመስረሐ ሙኻኑን ክንሕብረካ ንፈቱ። እዚ ሕቶን መልሲ ኣብ ታሕቲ ተዘርዚሩ ዘሎ እቲ ንጹር ሓበሬታ ክህበካ ይኽእል ኢዩ።
እቲ ኣሰር-ኣጻብዕ ምስ ዝህብ ጥቕሚ ይህልወኒ ዲዩ፥
ኣሰር-ኣጻብዕ ምሃብ ሓገዝ ንምርካብ ማዕጾ ክኸፍተልካ ይኽእል ኢዩ። ድሕሪ እቲ ወግዓዊ ዝኾነ ምዝገባ ምግባርካ፡ ነቲ ናይ ኣሰር-ኣጻብዕ ምሃብ ዘጠቃለለ፡ ኣብቲ ናይ ሃገረ ጀርመን ደገፍ ንምውሃብ መሰል ተዋሂብካ ኣሎኻ። Aእዚ ድማ ነቲ “Asylbewerberleistungen” ወይ ናይ ዕቅባ ሓተቲ ደገፋት (ከም ኣብነት መሰረታዊ ደገፍ) ዘጠቓለለ ኢዩ።
ንምንታይ ኢዮም ኣሰር-ኣጻብዐይ ከም ሓበሬት ዝዕቀቡ
ነፍሲ ወከፍ ሓታቲ ዑቅባ ናብ ኤውሮጳ ዝኣቱን፡ ናብታ ዝኣተወላ ቀዳመይቲ ሃገር፡ ኣብ ትሕቲ ሕብረት ኤውሮጳ ዘላ፡ ክምዝገብን፡ ናይ ዑቕባ ጠለብ ከቕርብን ኣለዎ። ኩሎም ሓተቲ-ዑቕባ እቲ ናቶም ኣሰር-ኣጻብዕ ክረጋገጽን ክዕቀብን ኣለዎ። እዚ እቲ መሰረታዊ ክፋል መስርሕ ናይ ዱብሊን (Dublin) ኮይኑ፡ ኣብ ኩለን ሃገራት ኤውሮጳ መሰረታዊ ናይ ዕቕባ ሕግታት ዝህብ ኣካል ኢዩ። በዚ መሰረታዊ ሕጋጋት ድማ፡ እታ ቀዳመይቲ ዝኣተኻላን ኣሰር-ኣጻብዕ ዝሃብካላን፡ ናይ ሕብረት-ኤውሮጳ ሃገር ነቲ ናይ ዑቕባ ሕቶኻ ንምምስራሕ ሓላፍነት ትስከም።
ኣበየናይ እዋናት ወይ ግዚያት ኢየ ነቲ ናተይ ኣሰር-ኣጻብዕ ክዕቀብ/ክህብ ከፍቅድ ዘሎኒ፥
እቶም ወግዓውያን ናይ ሃገራት ኣባላት ሕብረት ኤውሮጳ ተወከልቲ፡ ነቲ ኣሰር-ኣጻብዕካ ክሓቱልካ ዘኽእሎም ሰለስተ መሰረታውያን ኩነታት ኣለዋ፡
- እቲ ወግዓዊ ናይ ዑቕባ ሕቶኻ ናብቶም ዝምልከቶም ሰበስልጣን ምስ-ዝርከብ ወይ ምስ ዝወሃብ፡ ናይቶም ልዕሊ 14 ዝዕድሚኦም ሓተትቲ ጠለብ ኩሎም ኣሰር-ኣጻብዕ ክህቡ ግድነታዊ ኢዩ።
- ነቲ ናይ ሕብረት ኤውሮጳ ናይ ወጻኢ ዶብ ብዘይ ሕጊ ክትሰግር ኣብ እትተሓዘሉ እዋን፡ እቶም ናይ ዶብ ሓለዋ ነቲ ናትካ ኣሰር-ኣጻብዕ ክረገግጽን ክዕቅብን ክሓቱኻ ኢዮም።
- ኩሎም ውልቀሰባት ኣብ ሃገራት ኣባላት ሕበረት ኤውሮጳ ብዘይ ሕጋዊ መንበሪ ፍቃድ ዝነብሩ፡ ምስቶም ከባብያዊ በዓል-መዚታት ውይበዓል-ስልጣናት ክራኸቡ ምስ ዝጅምሩ፡ ነቲ ናቶም ኣሰር-ኣጻብዕ ከረክቡ ክሕተቱ ኢዮም።
ነቲ ናተይ ኣሰር-ኣጻብዕ ከይዕቀብ ክኣቢ ወይ ከይውሰደለይ ክቀወም ይኽእል ዶ፥
ኣይከኣልን ኢዩ፡ ምኽንያቱ ኩሎም ቶም ኣብቲ ላዕሊ ዝተጠቕሳ ሰለስተ ኩነታት ክጸልዎም ዝኽእል፡ ነቲ ናቶም ኣሰር-ኣጻብዕ ንምርካብ ክእዘዙ ከም ኡውን ኣሰር-ኣጻብዖም ክዕቀብ ከፍቅዱን ብሕጊ ቅዩዳት ኢዮም።
ምትሕብባር ምስ ዝኣቢ እንታይ ከጋጥመኒ ይኽእል፥
ብመሰረት ኣብ ላዕሊ ዝተጠቓሰ ኩነታት፡ ኣሰር-ኣጻብዕ ምርካብ ግድነታዊ ስለ ዝኾነ፡ እቶም ሰበስልጣን ብመሰረት ሕጋዊ ግቡእ መስርሕ፡ ነዚ ናይ ምልላይ መስርሕ ክቅጽል ከገድዱኻ ኢዮም።
እቲ ናተይ ሓበሬታ ክሳብ ክንደይ እዋን ወይ ክሳብ መዓስ ክዕቀብ ይኽእል፥?
እቲ ወግዓዊ ዝኾነ ናይ ዑቕባ ሕቶ ሕቶኻ ካብ እተረክበሉ እዋን ጀሚሩ፡ እቲ ናትካ ኣሰር-ኣጻብዕ ንዝነውሐ እዋን 10 ዓመታት ኣብቲ ማእከላይ ናይ ሓበሬታ መዓቀቢ EURODAC ዝበሃል፡ ክዕቀብ ኢዩ። እቲ ናይ ዕቕባ ሕቶኻ እንተደኣ ተዓዊቱ፡ ጸኒሕካ ድማ ናይ ዜግነት ወረቀት፡ ብመሰረት ፍሉይ ጠለብካ፡ እንተደኣ ተዓዲልካ፡ እቲ ናትካ ዝተዓቀበ ሓበሬታ ካብቲ ናይ ዑቕባ ጠለብ መዓቀቢ ሓበሬታ ክድምሰስ ይኽእል ኢዩ። እንተዘይኮይኑ፡ እቲ ናትካ ሓበሬታ ኣብዚ ማእከላይ መዓቀቢ ሓበሬታ ንዝነውሐ እዋን 18 ኣዋርሕ ክዕቀብ ኢዩ፡ ወይ`ውን ኣብ ፍሉያት እዋናት ሙሉእ ብ ሙሉእ ዘይክዕቀብ ተኽእሎታት ኣለዎ።
እቶም ናይ ጀርመን በዓል-መዚታት ወይ በዓል-ስልጣናት እቲ ናትካ ኣሰር-ኣጻብዕ ኣብ ካልኦት ኣባላት ሃገራት ሕረት ኤውሮጳ፡ ከም በዓል ግሪኽ ዝኣመሰላ፡ እንተደኣ ተዓቂቡ ኣሎ ክፈልጥዎ ተኽእሎታት ኣሎ`ዶ፥
እወ፡ ብልክዕ፡ እንተኾነ ምስቲ ኣዝዩ ረቂቕ ዝተኣሳሰረ ሕጋጋትን መምርሒታትን ብምትሕብባር። ናይ ኤውሮጳ ኣባላት ሃገራት፡ ኣብቲ ናይ ዑቕባ ጠለባት መስርሕ ብቀረባ ኢየን ዝተሓባበራን ዝተሓጋገዛን። እዚ ድማ እቲ ማእከላይ ናይ ኣሰር-ኣጻብዕ መዓቀቢ ናይ ሓተትቲ ዑቕባ ኣብቲ EURODAC ዝበሃል መዓቀቢ-ሓበሬታ የጠቃልል። በዚ ዲጂታላዊ መዓቀቢ ሓበሬታ መሰረት፡ ኣብ ግሪኽ ዝተወስደ ኣሰር-ኣጻብዕ ምስቲ ኣብ ጀርመን ዝተወስደ ወይ ብኣንጻሩ፡ ኣሰር ኣጻብዕ ክነጻጸር ይኽእል ኢዩ። እንተኾነ እቶም ናይ ጀርመን በዓል-መዚታት ወይ ተወከልቲ በዓል ስልጣናት እዚ ምንጽጻር ኣብ ዝገብሩሉ እዋን በቲ ቅኑዕ ዝኾነ ኣገባብን ሕጊን ተመሪሖም ኢዮም። እዚ ድማ ሓደ ኣብ ጀርመን ዑቕባ ዝሓተተ ውልቀ-ሰብ፡ ቅድሚ ሕጂ ኣብ ግሪኽ ዑቕባ ሓቲቱ ምስ ዝነብር ነቶም በዓል መዚታት ናይቲ ሓታቲ ዑቕባ ናይ ዑቕባ ጠለቡ ናይ ግሪኽ ብቐጥታ ይበጽሖም። ኣብዚ እዋን ድማ እቲ ናይ ዑቕባ ሕቶ ብቕጥታ ደው ይብል፡ ምኽንያት ቲ ናይ ዑቕባ ሕቶኡ ሓንቲ ሃገር ክትምስርሖ ስለ ዘለዋ ኢዩ። ብተወሳኺ፡ ሓደ ውልቀሰብ ኣብ ጀርመን ዑቕባ ሓቲ ምስ ዝነብር ቀጺሉ ድማ ናብ ካልእ ኣባል ኤውሮጳዊ ሕብረት ዝኾነት ሃገር ብዘይ ሕጊ ክ ኣቱ ማብ ዝፍትነሉ ምስ ዝተሓዝ እቶም ናይ ጀርመን በዓል-መዚታት ቕጥታዊ ዝኾነ ሓበሬታ ይበጽሖም።
እቲ ኣሰር-ኣጻብዕ ክድምሰስ ወይ ክእለ ይኽእል ዲዩ፥
እቲ ኣብ ማእከላይ መዓቀቢ ቦታ ዝተዓቀበ ኣሰር-ኣጻብዕ ብጌጋ ምኹኑ ምስ ዝረጋገጽ ወይ`ውን ብዘይ ሕጋዊ ኣገባብ ተዓቂቦም ኣብ ዝርከቡሉ እዋን ብንጡፍነት ክድምሰሱ ይኽእሉ ኢዮም። እንተደኣ ብፍላጥ ነቲ ኣሰር-ኣጻብዕካ ኣንቀሳቂስካዮ ወይ`ውን ክትድምስሶ እንተፈቲንካ፡ እቲ ናይ ዑቕባ ሕቶኻ በቶም ተወከልቲ በዓል-መዚታት ክቃረጽ ይኽእል ኢዩ።


text:
1) በዓልቲ ቤቱ ንፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ወ/ሮ ሳባ ሃይሉ ናብ ኣይቮሪ ኮስት ምስጢራዊ መገሻ ገይራ ከም ዝቐነየት ምንጭታትና ካብ ኣስመራ ሓቢሮም። እታ ምስ በዓል ቤታ ይኹን ንውልቃ ቅድሚ ሎሚ ንወጻኢ ክትገይሽ ዘይተራእየት ወ/ሮ ሳባ፣ ናብ ኣይቨሪኮስት ዑደት ምግባራ ዘገርም ተርእዮ ምንባሩ ተዓዘብቲ ይገልጹ።
ምኒስተር ፍትሒ፡ ፎዚያ ሃሺም “ተመሓይሹ ዝቐረበ” ዝበለቶ ንድፊ ሲቪላውን ገበናውን ሕጋጋት፡ ፈጻሚ ኣካል ህግደፍ ኣኼባ ቅድሚ ምክያዱ፡ መመሓየሺ ርእይቶታት መታን ከቕርቡሉ ብዝብል ምኽንያት ናብ ሚኒስተራትን ላዕለዎት ሓለፍቲ ህግደፍን ብዲስክ ልኢኻቶ ከምዘላ ምንጭታት ካብ ኣስመራ ሓቢሮም።
ኩሎም ኣምባሳደራትን ቆንስላትን ኤርትራ ከምኡ ‘ውን ኣብ ጎኒ ኤምባሲታት ኮይኖም ዝዓዩ ሓለፍቲ ህግደፍ ን10 ጥሪ ኣስመራ ክኣትዉ ብ’ፕረዚደንት’ ኢሳይያስ ቀጥታዊ ትእዛዝ ከምዝተዋህቦም መርበብ ሓበሬታ ኤሪትርያ ዎች ኣቐዲማ ንዘውጽኣቶ ሓበሬታ ኣሰና ኣረጋጊጻቶ።
እቶም ደቅኹም ኣህዲምኩም ኢሎም፡ ንስድራቤታት ኤርትራ ዘበሳብሱ፡ ዝኣስሩን ዝመቝሑን ሓለፍቲ ህግደፍ ንገዛእ ርእሶም ደቆም ናብ ኢትዮጵያን ሱዳንን የህድሙ ከምዘለዉ ምንጭታት ኣሰና ሓቢሮም።
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣኼባ ማእከላይ ባይቶ ከካይድ ክታሞም ዝተነብሮ መወዋዕታ ኣቕሪቦም ካብ ዝነበሩ ብ ጉጅለ 15 ዝፍለጡ ላዕለዎት ሓለፍቲ መንግስቲ ኤርትራ ነበር ሓደ ዝነበረ፡ ኣብዚ እዋን’ዚ ኣብ ሽወደን ተሰዲዱ ዝነብር ገዲም ተጋዳላይ መሓመድ ብርሃን ብላታ፡ እቶም ዲሞክራስያዊ ለውጢ ዝጠለቡ ሓርበኛታት፡ ፍትሓውን ህዝባውን ሕቶ ህዝቢ ሒዞም፡ በቲ ምልካዊ ስርዓት ኣብ ጸላም ቤትማእሰርቲ ይሓቁ ከምዘለዉ ኣገንዚቡ።
ብመንግስቲ ኤርትራ ተኣሲሮም ንልዕሊ ክልተ ዓመት ብዘይፍርዲ ክሳቐዩ ዝጸንሑ ሰለስተ ሓለፍቲ ማሕበር ሰራሕተኛታት ኤርትራ፡ ኣቶ ተወልደ ገብረመድህን፡ ምናሰ ዓንደጼን ከምኡ ‘ውን ሃብቶም ወልደሚካኤል ከምዝተፈትሑ ካብ መርበብ ሓበሬታ IUF ዝተረኽበ ሓበሬታ ኣፍሊጡ።


text:
Radio Erena: 07 June 2020
ግብጺ ኣብ ደቡብ ሱዳን ወተሃደራዊ መዓስከር ክትሃንጽ እያ ተባሂሉ ንዝወጸ መግለጺ፣ መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ናይ ኣሉታ ምላሽ ሂቡሉ።
ማዕከናት ዜና ደቡብ ሱዳን ኣብ ዘቃለሖኦ ሓበሬታ፣ ግብጺ ብዝሓተተቶ መሰረት፣ መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ፍቓድ ስለዝሃበ፣ ፓጋክ ኣብ ዝተባህለ ከባቢ ወተሃደራዊ መዓስከር ክትሃንጽ’ያ ዝብል እዩ ኔሩ።
እንተኾነ ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ’ታ ሃገር ብ4 ሰነ ኣብ ዘውጸኦ መግለጺ፣ ጋዜጠኛታት ውሽጢ ሃገር ብዝሃቡዎ ግጉይ ሓበሬታ ዝተበገሰ ናይ ማሕበራዊ ሜድያ ጎስጓስ ደኣምበር ዝኾነ ሓቅነት የብሉን ኢሉ።
እቲ መግለጺ ብተወሳኺ፣ ኣብ መንጎ ግብጺን ኢትዮጵያን ተፈጢሩ ዘሎ ዘይምርድዳእ፣ ብሰላማዊ መንገዲ ክፍታሕ ድሌት መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ምዃኑ ኣስሚሩሉ።
ግብጺ ኣብ ደቡብ ሱዳን ወተሃደራዊ መዓስከር ክትሃንጽ ዝደለየትሉ ቀንዲ ምኽንያት፣ ምስ ኢትዮጵያ ናይ ውክልና ኲናት ንምኽፋት ክጥዕማ ኢላያ ዝብል ትንታነ እዩ ክወሃቦ ቀንዩ።
ኣምባሳደር ደቡብ ሱዳን ኣብ ኢትዮጵያ ጀምስ ሞርጋን ብወገኑ ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝሃቦ ቃል፣ ኢትዮጵያ ኣብ ሃገሩ ሰላም ክሰፍን ኣበርቲዐን ካብ ዝሰርሓ ዘለዋ ሃገራት’ያ ድሕሪ ምባል፣ ደቡብ ሱዳን ነዚ ሰናይ ተበግሶኣ ዝኾልፍ ዝኾነ ተግባር ኣይትፍጽምን’ያ ኢሉ።
ብጉዳይ ኣጠቓቕማ ናይል ብዝምልከት ኣብ መንጎ ግብጽን ኢትዮጵያን ተወሊዑ ዘሎ ዲፕሎማስያዊ ቁርቁስ፣ ናብ ዝለዓለ ጠርዙ ከየምርሕ ስግኣት ሓያሎ ወገናት እዩ።


text:
Radio Erena: 11-05-15
ብሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ሳምሕ ሹክሪ ዝተመርሐ ልኡኽ መንግስቲ ግብጺ ኣብ ኤርትራ ድሕሪ ዘካየዶ ዑደት፣ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ግብጺ እብ ዘውጽኦ ወግዓዊ መግለጺ፣ ንስም እቲ ንፕረዚደንት ኢሳይያስ ወኪሉ ምስቲ ልኡኽ ዝርርብ ዘካየደ በዓል ስልጣን ኤርትራ ብጌጋ ምጥቃሱ፣ ኣብ ግብጺ ዝርከብ ኤምባሲ ኤርትራ ናብቲ ሚኒስትሪ ናይ ነቐፌታ ደብዳቤ ከምዝልኣኸ ዲፕሎማስያውያን ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣብቲ ብሓሙስ 7 ግንቦት ዘውጽኦ ወግዓዊ መግለጺ፣ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ሳምሕ ሹክሪ ምስ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኤርትራን ኣቶ ዑስማን ሳልሕን ኣማኻሪ ፕረዚደንት ኣቶ የማነ ጃብርን ተራኺቡ ክብል’ዩ ጠቒሱ።
እቲ ሚኒስትሪ ኣብ መግለጺኡ፣ ንሓላፊ ፖለቲካዊ ጉዳያት ህግደፍን ኣማኻሪ ፕረዚደንትን ኣቶ የማነ ገብርኣንን ኣብዚ እዋን’ዚ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ዝርከብ ሓላፊ ውድባዊ ጉዳያት ህግደፍ ነበረ ኣቶ ዓብደላ ጃብርን’ዩ ሓዋዊስዎ።
ኣብ ሓያሎ ናይ ዜና ማዕከናትን ካልኦት ዘይመንግስታውያን ትካላትን ናይ ኣስማት ጌጋ ዘጋጥም እኳ እንተኾነ፣ ኣብ ሓንቲ ሃገር ዑደት ዘካየደ ላዕለዋይ በዓል ስልጣን መንግስቲ ኣስማት ዝርርብ ምስ ዘካየደሎም ሰበ ስልጣን ብጌጋ ተጠቒሱ ኣብ ወግዓዊ መግለጺ ሃገር ክወጻእ ግና ሳሕቲ’ዩ ዘጋጥም።
ሚኒስተር ጉዳይት ወጻኢ ሳምሕ ሹክሪ ኣብ ኤርትራ ዑደት ኣብ ዘካየደሉ፣ ካብ ፕረዚደንት ግብጺ ዓብደል ፈታሕ ኣልሲሲ ዝተላእከ ደብዳብ ናብ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ከረክብ ምስቲ ፕረዚደንት ኣብ ዞባዊ ጉዳያት ክዘራረብ መደብ እኳ እንተነበረ፣ ኣብ ክንድኡ ምስ ኣማኻሪ’ቲ ፕረዚደንት ኣቶ የማን ገብርኣብ ጥራይ’ዩ ተራኺቡ።
ኣልሲሲ ኣብቲ ናብ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ዝልኣኾ ደብዳቤ፣ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣብቲ ኣብ ግጽቢ ዝካየድ ናይ ዋዕላ ቁጠባ ኣፍሪቃ ክሳተፍ ዕድመ ከምዘቕረበሉ’ውን ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣብቲ ዘውጽኢ መግለጺ’ውን ጠቒሱ ኣሎ።
==========================


text:
ሕቶ
ሎሚ’ኸ ኣምላኽ ንሰባት ገና ራኢ ይህብ ኣሎ ዶ? ኣመንቲ ንራኢ ኣካል ክርስትያናዊ ተመኩሮኦም ክኸውን ክጽበይዎ ይግባእ ዶ?
መልሲ
ሎሚ’ኸ ኣምላኽ ንሰባት ራኢ ክህብ ይኽእል ዶ? እወ! ሎሚ’ኸ ኣምላኽ ንሰባት ራኢ ይህብ ድዩ? ይክኣል እዩ። ራኢታት ከም ተራ ፍጻሜ ዶ ትጽቢት ክንገብረሎም ይግብኣና? ኣይፋል። ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ተጻሒፉ ከም ዘሎ፡ ኣምላኽ ንሰባት ብዙሕ ግዜ ብመገዲ ራኢ ተዛሪብዎም። ንኣብነት ድማ ዮሴፍ ወዲ ያቆብ፡ ዮሴፍ ሕጹይ ማርያም፡ ሰለሙን፡ ኢሰያስ፡ ህዝቂኤል፡ ዳኒኤል፡ ጴጥሮስን ጳውሎስን። ነቢይ ዮኤል ብዙሕ ምፍሳስ ራኢታት ተነቢዩ እዚ ድማ ብ ሃዋርያ ጴጥሮስ ኣብ ግብሪሃዋርያት 2 ተረጋጊጹ። ኣብ ሞንጎ ራኢን ሕልምን ዘሎ ፍልልይ ምስትውዓል ኣገዳሲ እዩ፡ እዚ ድማ ራኢ ሰብ ከይደቀሰ እዩ ዝውሃብ ሕልሚ ግን ሰብ ምስ ደቀሰ እዩ ዝውሃብ።
ኣብ ብዙሕ ክፋላት ናይ ዓለም፡ ኣምላኽ ብሰፊሑ ራኢያትን ሕልምታትን ዝጥቀም ዘሎ ይመሰል። ኣብ’ቲ ውሑድ ዝኾነ ወይ ወልሓንቲ ናይ ወንጌል መልእኽቲ ዘይብሉ ቦታታት ከምኡ’ውን ሰባት ድማ መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ዘይብሎም ቦታ፡ ኣምላኽ ንመልእኽቱ ቀጥታ ብ ሕልምታትን ራኢታትን እዩ ንሰባት ዝልእከሎም። እዚ ጠቕላላ ምስ መጽሓፍ ቅዱሳዊ ኣብነት ናይ’ቲ ኣብ ፈለማ ናይ ክርስትና መዓልትታት ኣምላኽ ንሰባት ነቲ ናቱ ሓቂ ንምግላጽ ቀጻሊ ራኢያት ይጥቀም ከምዝነበረ ዝሰማማዕ እዩ። ኣምላኽ ን ሓደ ሰብ መልእኽቱ ክህቦ እንተደልዩ፡ ንሱ ኣድላዪ ኮይኑ ዝረኸቦ ዝደለዮ መገዲ ክጥቀም ይኽእል እዩ--እዚ ድማ ሚስዮናዊ፡ መልኣኽ፡ ራኢ፡ ወይ ሕልሚ። ልክዕ እዩ፡ ኣምላኽ ነቶም ድሮ ናይ ወንጌል መልእኽቲ ብዝቀረባ ዝርከበሎም ቦታታ’ውን ራኢ ክህቦም ይኽእል እዩ። ኣምላኽ ክገብሮ ዝኽእል ደረት የብሉን።
ብተመሳሳሊ፡ ኣብ ራኢያትን ትርጉም ራኢያትን ክመጽእ ከሎ ክንጥንቀቕ ኣሎና። መጽሓፍ ቅዱስ ውዱእ ሙዃኑን ክንፈልጦ ዘሎና ኩሉ ድማ ከምዝነግረናን ኣብ ልብና ክንሕዞ ይግብኣና። እቲ ዋና ሓቂ ከኣ ኣምላኽ ራኢ ክህብ እንተኾይኑ፡ እዚ ጠቕላላ ምስ’ቲ ኣቐዲሙ ኣብ ቃሉ ዝበሎ ክሰማማዕ እዩ። ራኢያት ፈጺሙ ማዕረ ወይ ካብ ቃል ኣምላኽ ንላዕሊ ስልጣን ክውሃቦም የብሉን። ቃል ኣምላኽ ዋና ስልጣን ናይ ክርስትያን እምነትን ተግባርን እዩ። ራኢ ኔሩኒ ኢልካ እንተድኣ ኣሚንካ እሞ ምናልባት ኣምላኽ ከም ዝሃበካ እንተተሰሚዑካ፡ ብጸሎት ንቃል ኣምላኽ መርምርን ከምኡ ድማ ራኢኻ ምስ ቃል ኣምላኽ ከምዝሰማማዕ ኣረጋግጽ። ካብኡ ድማ ኣምላኽ ከም ግብረ-መልሲ ናይ’ቲ ራኢ እንታይ ክትገብር ከምዝደልየካ ብጸሎት ጌርካ ሕሰብ (ያዕቆብ 1፡5)። ኣምላኽ ንትርጉም ናይ ራኢ ብምሕባእ ንሰብ ራኢ ኣይህብን እዩ። ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ሓደ ሰብ ትርጉም ናይ ራኢ ኣብ ዝሓተሉ ግዜ፡ ኣምላኽ ነቲ ሰብ ከምዝግለጸሉ የረጋግጽ ኔሩ (ዳኒኤል 8፡15-17)።
English
ሎሚ’ኸ ኣምላኽ ንሰባት ገና ራኢ ይህብ ኣሎ ዶ? ኣመንቲ ንራኢ ኣካል ክርስትያናዊ ተመኩሮኦም ክኸውን ክጽበይዎ ይግባእ ዶ?


text:
ካናዳዊ ኣትሌት ሻነን አበድ ኣብቲ ዝመጽእ ወርሒ የካቲት ኣብ ደቡብ ኮርያ ዝኻየድ ናይ ሓጋይ ኦሎምፒክስ 2018 ብናይ በረድ ምንሽርታት ውድድር ንኤርትራ ወኪሉ ከምዝሳተፍ ኣፍሊጡ።
ሻነን ካብ ወዲ ክልተ ዓመት ጀሚሩ ኣብ ናይ በረድ ምንሽርታት ስፖርት ክነጥፍ ከምዝጀመረን ካብ ወዲ ሓሙሽተ ዓመት ጀሚሩ ድማ ኣብ ዝተፈላለዩ ውድድራት ክሳተፍ ከምዝጸንሓ ይሕብር።
ሻነን ኣብዚ ናይ 2018 ኦሎምፒክ ንኤርትራ ወኪሉ ንምስታፍ እንታይ ከምዘበገሶ ከምዚ ክብል ይገልጽ።
“ኣብ 2011 ዓ.ም ኣብ ኢንስበርክ ኦስትርያ ናይ ትሕተ ዕድመ ውድድር ከምዘሎ ምስ ፈልጥኹ ናብቲ ውድድር ንምስታፍ ወሲነ እንተኾነ ኣብቲ ሽዑ እዋን ዝነበረኒ ነጥቢ ንካናዳ ወኪለ ክወዳደር ኣየኽኣለንን። ስለዚ ንምንታይ ንኤርትራ ወኪለ ኣይወዳደርን ኢለ ሓሳበይ ንአቦይ ምስ አካፈልኽዎ ንሱ ድማ ብመንገዲ ኣብ ካናዳ ዘሎ ናይ ኤርትራዊያን ኮሚኒቲ ምስ ናይ ኤርትራ ኦሎምፒክ ኮሚቴ ተራኺቡ ዘድልይ መስርሕ ብምፍጻም ኣብቲ ውድድር ክሳተፍ ክኢለ።”
ሻነን ድሕሪ ናይ 2011 ዓ.ም ተመክርኡ ኣብዚ ናይ 2018 ኦሎምፒክ ብዝያዳ ቅሩብነት ተዳልዩ ከምዘሎ ብምሕባር ኣብቲ ኣብ ደቡብ ኮርያ ዝኻየድ ናይ ሓጋይ ኦሎምፒክስን ዝወዳደረሉ መድረኻትን ብዝምልከት ድማ ከምዚ ኢሉ።
“ ኣብዚ ናይ 2018 ውድድር ንኤርትራ ወኪለ ኣብ ክልተ መድረኻት ስኪንግ ወይ ናይ በረድ ምንሽርታት ውድድር ክሳተፍ እየ።እቲ ሓደ ብቅልጡፍ ነቲ ዝተዋህበኻ ርሕቀት ምሽፋን ክኸውን ከሎ እቲ ካልኣይ ድማ ብቅልጡፍ ብዓንድታት ብምሕላፍ ኣብ መዛዘሚ ምብጻሕ እዩ ።”
ኤርትራ ኣብ ዓለምለኸ ውድድራት ብብሽክለታን ጉያን እያ ትፍለጥ፡ ንስኻ በዚ ስኪኢንግ ወይ ናይ በረድ ምንሽርታት ዓይነት ስፖርት ክትወዳደር ናይ መጀመርያ ኢኻ ኣብቲ ዓለምለኸ መድረኽ እንታይ ግብረ መልሲ ረኪብኻ ንዝብለ ሕቶ ሻነን ኣነ ናብዚ ናይ 2018 ኦሎምፒክ ንኤርትራ ወኪላ ክሳተፍ ዝወሰንኹ ብፍላይ ኣብ ሰሜን ኣሜሪካን ኣውሮጳን ዝነብሩ መንእሰያት ኣብዚ ዓይነት ስፖርት ዝነጥፉ ንምትብባዕ እዩ ኢሉ።
ሻነን ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣብ ዩኒቨርሲቲ ኣልበርታ ተማሃራይ ካልኣይ ዓመት ኣብ ዓውዲ ኮምፒተር ሳይንስ’ውን እዩ።ብዩኒቨርሲቲ ደረጃ እንዳተመሃርኻ ኣብ ከም ኦሎምፒክ ዝዓመሰሉ ዓበይቲ ውድድራት ንምስታፍ ሓደ ነቲ ሓደ ኣይዕብልሎም’ዶ ወይ ጸገም ኣይፈጥረልኻን’ዶ ንዝብል ሕቶ ድማ ሻነን እቲ ቀንዲን አገዳሲን ንግዜኻ ብግቡእ ምጥቃም’ዩ ድሕሪ ምባል ከምዚ ይብል።
“ብርግጽ ኣጸጋሚ’ዩ ግን ኸአ ጊዜኻ ብግቡእ ብምምዳብ ኹሉ ዝኸአል ነገር እዩ። ኣነ ሕጂ ዝበዝሓ ጊዜ ኣብ እዋን ሓጋይ ስለዝኾነ ውድድራተይ ንዝበዝሓ ክፋል ናይቲ ዓመት ትምህርተይ ኣብቲ ካልእ ጊዜ ብምዝዛም ኣብ ሓጋይ ድማ ንልምምድን ውድድራተይ ጊዜ ብምሃብ ይሰርሕ።ብርግጽ ብብዙሕ ነገራት ትወሓጠሉ ጊዜ ኣሎ ግን ኸአ ይኸአል’ዩ።”
ምስ ሻነን ወለዱን ዝተኻየደ ቃለ መጠይቕ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ኣብ ሕሉፍ ታሪኽ ዝነብር ስርዓት (ህግደፍ)
ብመሰረቱ ደቂሰባት ውይ ውድባት ወይውን መንግስታት ኣብ ዓለም ካብ ሕሉፍ ታሪኾም ክመሃሩ ግቡእ ኢዩ። ነቲ ጽቡቚ ክዕቅብዎ ነቲ ሕማቕ ድማ ክመሃርሉ ናይ ግድን ይኸውን። ካብዚ ሓሊፉ፡ ወግሐ-ጸብሐ፡ “እዚ ዝፈጸምኩ፡ እዚ ዝፈጠርኩ ኢየ” እናበልካ ዘላ-ኣለም ምፍካር
ብመሰረቱ ደቂሰባት ውይ ውድባት ወይውን መንግስታት ኣብ ዓለም ካብ ሕሉፍ ታሪኾም ክመሃሩ ግቡእ ኢዩ። ነቲ ጽቡቚ ክዕቅብዎ ነቲ ሕማቕ ድማ ክመሃርሉ ናይ ግድን ይኸውን። ካብዚ ሓሊፉ፡ ወግሐ-ጸብሐ፡ “እዚ ዝፈጸምኩ፡ እዚ ዝፈጠርኩ ኢየ” እናበልካ ዘላ-ኣለም ምፍካር ግን ንቕድሚት ከይትስጉም ልሙስ ኢዩ ዝገብረካ።
ስርዓት ህግደፍ እውን ከም ግቡእ ብመጠኑ ነቲ ዝተፈጸመ ወተሃደራዊ ስርሒታት ኣይዘከር ማለተይ ኣይኮንኩን፡ ወግሐ-ጸብሐ ኵናት ጎበታት ሳሕል ስጋብ ህዝቢ ዝጸምም ምድግጋሙ ግን ኖርማል ኣይኮነን። ሓደ ንናጽነት ዝቃለስ ውድብ ኵናት ከካይድ፤ ጅግንነት ክፍጽም ልሙድ ኢዩ። ሊብያውያን ወይ ድማ ኣልጀራውያን ወይ’ውን ካልኦት ኣፈሪቃውያን ሃገራት፤ ንናጽነተን ክቃለሳ ከለዋ፡ ብዙሕ መስዋእትን ጅግንነትን ፈጺመን ኢየን። ስለዚ ህዝባዊ ግንባር ዝፈጾሞ ኵናት’ውን ከናእሶ ኢለ ዘይኮንኩስ፤ ኣብ ካልኦት ሃገራት ዝተገብረን ዝግበር ዘሎን ኢዩ። ፍሉይ ኮይኑ ንቕያ ወይ ተኣምራታዊ ኣይኮነን።ከምቲ ናይ ካልኦት ሃገራት፡ ሃግራውያን መንእሰያት ኣሰዊኡ ኢዩ ናጽነት ኣምጺኡ። እቲ ሕቶ ግን እንታይ ዓይነት ናጽነት ኢዩ? ነዚ ሕቶ’ዚ ጽንሕ ኢለ ክምለሶ ኢየ።
ዝሓለፈ ወርሒ ግንቦት ናጽነት ዝኽበረሉ ወርሒ ኢዩ ነይሩ። መበል 26 ናጽነት በዓል ዝተኸበረሉ ምርኢት ብ ቲቪ-ኢረ ተመልኪተ። ከምቲ ኣቐድም ኣቢለ ዝጠቐስክዎ፡ እቲ ዕለት ብግቡእ ምዝካሩ ሕማቕ ኣይ ኮነን። ብዓይነቱ ግን ፍሉይ ዝኾነ፡ ብርግጽ እውን ናጽነት ኤርትራ ሽዑ ዝመጸት ኢዩ ዝመስል ነይሩ። ናይ ኣቶ ኢሳያስ መደረሞ ኣብኡ እንከሎ ንግደፎ፡ ከምቲ ልሙድ ዓጀው-ጀው ኢዩ ። ይኹን እውን እቲ ኣዝዩ ዘገርም ግን፡ ን 30 ዓመት ዝተቓለሰ ውድብ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ንሽሙ ከማን ኣብቲ ቃልሲ ከም ዝነበረ ኣይተጠቕሰን። ህዝባዊ ግንባር ማይ ዝሰተየትላ ቦታ ከይተረፈት ክትጥቀስን ክትዝከርን ከላ፡ ኣብ ኩሉ ቦታታት ኤርትራ ጀጋኑ ዝወደቕሉ ውድብ ግን ንሽሙ ከማን ኣይተጠቕሰን። እሞ’ኸ ነየናይ ስርዓት ኢዩ እዚ ኹሉ ድራማ። ቅድሚ ሐጂ ኣብ ሓደ ጽሑፈይ ከም ዝገለጽኩዎ፡ ፍረ ናይ ሓደ ህዝባዊ ቃልሲ፡ ከይዱ-ከይዱ በቲ ዝተኸሎ ስርዓት ኢዩ ዝምዘን። እሞ እታ እንሪኣ ዘሎና ናብራ ህዝቢ ድኣ ስደትን ድኽነትን ማእሰርትን ቅትለትን ዶ ኣይኮነትን?
ኣብ ኢትዮጵያ ዝተኸብረ በዓል መበል 26 ውድቀት ደርግን ምእታው ኢህኣደግን እውን ተመልኪተ። ናይ ክልቲኦም ናይ ሓደ ሰሙን ግዜ ፍልልይ ኢዩ ዘለዎ። መንግስቲ ኢትዮጵያ ናይ መበል 26 ኣብ ስልጣን ምጽናሑ ክዝክር ከሎ ከምቲ ናይ ስርዓት ህግደፍ ብጓይላን ዳንከራን ኣይኮነን። ኣብ ወረ ማዕከናቱ ዘተኮረሉ “ኣብዚ 26 ዓመት እንታይ ኣበርኪትና? እንታይ’ከ ይጐድለና” ዝበል ቴማ ኢዩ ነይሩ። ዝርግሐ መሰረታዊ ልምዓት፤መንገድታት፤ ባቡራት ሓዲድ፤ ሓይሊ ኤለትሪካት፤ ዓበይቲ ሓጽብታት፤ ዝርጋሐ ዩኒቨርስታት፡ ዝርገሐ ሆሰፒታላት፡ኢንዱስትሪ ፓርክታት፤ ኣብያተ-ህንጻታት(ኮንዶምንዩማት) ወ.ዘ.ተ. ኮታ ብዝቢ ዝረኤን ዝጭበጥን ምዕባሌታት ኢዩ ህዝቢ ክካትዓሉን ክግለጽን ቀንዩ። ስርዓት ኢህኣደግ እውን ተቓሊሱ ስርዓት ደርግ ዓልዩ ኢዩ ኣትዩ። 100 ሚልዮን ህዝቢ ቀሊቡ ይሓድር ኣሎ። ኣብዚ ከስምረሉ ዝደሊ፡ ስርዓት ህግደፍን ኢህወደግን ከናጻጽር ኢለ ኣይኮንኩን። ክልቲኦም ስርዓታት ብዓይነት ዝተፈላለዩ፡ ጭራሽ ዘይመሳሰሉ ኢዮም። እንተ ኾነ ግን ክልቲኦም ደርግ ኣውዲቖም፡ ዝተፈላለየ ስርዓታት ከም ዝሃነጹ ንምግላጽ ኢዩ። እንተ ኮነ ግን፡ እቲ ሓደ ብዘይ ሕጊ እቲ ካልእ ብሕጊ ይገዝኡ ምዃኖም። እቲ ቀዳማይ ብባዶ፡ እቲ ዳሕረዋይ ብትሕዝቶ የማሓድሩ ምህላዎም ኢዩ።
እሞ ስርዓት ህግደፍ ድኣ እንታይ ኣዎንታዊ ፍረ ኢዩ ክገልጸልና? ን 4 ወይ 5 ምልዮን ህዝቢ ክቕልብ ዘይከኣለ። ዓዲ ብዘይ መንእሰይ ጥራሓ ዘትረፈ። መንእሰይ ኤርትራ ኣብ ክንዲ ዝመሃር ንሰደት ዝመርጸላ ሃገር ዝገበረ። ኤርትራ ንእሽተይ ሃገር ውሑድ ህዝቢ ዘለዋ፤ ብብዝሒ ስደተኛታት ካብ ሶሪያ ቀጺላ ካልኣይቲ ኣብ ዓለም ኢያ። ንጥቕሙ ክብል ከማን መንገድታትን ኣባይትን ሓይሊ ኤለትሪክን ዘይሃነጸ። ህዝቢ ኤርትራ ጽሩይ ማይ ሓሪምዎ። ሓንቲ ተጋዲላ ዝኣተወት ሓፍቲ ከምዚ ክትብል ሰማዕኹዋ፡ “ ኦህ! ክሰቶ ተዓዊቱ(ታ)። ደቁ(ቃ) ንስደት ወጺኦምሉ(ላ) ዝበሃለሉ ስርዓት ኢና ሒዝና ኣቲና” ። ሓቃ ኢያ። ዘሕፍር ስርዓተ ኢዩ። ብዘበነ ህግደፍ፡ ስደት ኩርዓት ኮይኑ። ቀደም ኣብ ሕብረተሰብና፤ ሓደ ሰብ ወይ ንሱዳን ወይ ንዓዲ ኣምሓራ እንተ ተሰዲዱ፡ ከም ዝጠፍአ ተቖጺሩ፡ ይሕዘነሉ ነይሩ ይበሃል። ሎሚ ከኣ ካብ ስርዓት ህግደፍ ኣብ ምድረ-በዳን ባሕርን ሙማት ተመሪጹ።
ክቡራት ኣንበብቲ፡ ነዛ ሓጻር ጽሕፍተይ፡ ብሕቶ ክድምድማ እፈቱ። ዓላማ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ፡ ባዕዳዊ መግዛእቲ ኢትዮጵያ ንምጻእ ጥራይ ድዩ ነይሩ? ኣቐድም ኣቢለ ከም ዝጠቐስኩዎ ፍረ ናይ ሓደ ህዝባዊ ቃልሲ’ኮ ከይዱ-ከይዱ ራህዋን ብልጸወግናን ናይቲ ህዝቢ ዝማሓየሸሉ ጥራይ ኢዩ። ተዘይኮነ ባንደራን ሃራዊ ዲክታተርነትን’ዶ ይብላዕ ኢዩ? ህዝባዊ ግንባር ኣስመራ ምስ ኣተወ፡ ኣብ ሳልሳይ ዓመቱ ከይመልአ፡ ህዝቢ ኣስመራ “ካብ ስርዓት ህግደፍ ደርግ ይሓይሽ” ዝበሎ፤ እንታይ ምስ ኣጋጠሞ ኢዩ? ብሓጺሩ፡ እንታይ ኢየ ክብል ደልየ፡ ባዕዳዊ መግዛእቲ ምውጻእ ንገዛእርእሱ ዓላማ ኣይኮነን። ካብቲ ዝነበረ ዘይሓይሽ ስርዓት እትሃንጸ እንተ ኮይንካ መለሳ የብሉን። ነብሱ ይምሓር ጠ/ሚ መለስ ዘናዊ ሓደ ግዜ ከምዚ በለ፡ “ ቀንዲ ዓላማና ደርግ ንምውዳቐ ኣይነበረን። ዓላማና ድኽነት ንምጥፋእ ኢዩ። ደርግ ግን ምስቲ ቀዳማይ ጸላኢና ከይንገጥም ስለ ዘሐንኩለና፡ ቅድም ንዕኡ ዓሊና”። ሕጂ ድማ ዓላማ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ስርዓት ህግደፍ ንምፍጣር ኣይነበረን። ካብ ስርዓት ሃይለ ስላሴን ደርግን ተላቒቑ ራህዋን ብልጽግናን ማዕርነትን ዘረጋግጽ ዝሓሸ ስርዓት ንምህናጽ ኢዩ ነይሩ። በንጻሩ ግን ሓደ ውልቀ መራሒ ዘሕምቖ ዲክታተራዊ ስርዓት ጥራይ ዘይኮነስ፡ናይ ሓሳባት ፍልልይ ዘይጻወር፡ ዝኾነ ይኹን መሰል ደቂ-ሰባት ዘይፈቅድ፡ ንሽሙ እኳ ቅዋምን ፓርላማን ዘይብሉ ስርዓት ኣፍርዩ።
ኣድሓኖም ፍትዊ
Comment: a.fitiwi1993@kpnmail.nl
;


text:
ኣብ ትግራይ ዝርከቡ ኣስታት 25 ሽሕ ኤርትራውያን ስደተኛታት፣ ረዳኢ ዝሰኣኑ ግዳያት ጥሜትን ካልእ ሕሰምን ኮይኖም ምህላዎም፣ ካብቲ መዓስከራት ሃዲሞም ናብ ኣዲስ ኣበባ ዝኣተዉ ወገናቶም ገሊጾም።
ጋዜጣዊ መግለጺ
ኣቶ መሓመድ ኣሕመድ ዕላዊ ኣፈኛ ኤርትራዊ ሃገራዊ ዲሞክራስያዊ ልፍንቲ (ኤሃዲል) ኣብ ፋልማይ ጋዜጣዊ መግለጺኡ፡ ላዕላዋይ መሪሕነት ኤሃዲል፡ ኣብ ቀዳማይ ስሩዕ ኣኼብኡ ዘጽደቖም መደባት፡ ኣብ ዝተፈላዩ ጽፍሕታት ሰለስቲኦም ውድባት፡ ንምትግባሮም ዘኽእል ኣገባባት ንምድህሳስ ኣማእከልቲ ሽማግለታት ጽዑቅ ኣኼባታት የካይዱ ምህላዎም ሓቢሩ። ዕላዊ ኣፈኛ ኤርትራዊ ሃገራዊ ዲሞክራስያዊ ልፍንቲ (ኤሃዲል) ኣብ ፋልማይ ጋዜጣዊ መግለጺኡ፡ ላዕላዋይ መሪሕነት ኤሃዲል፡ ኣብ ቀዳማይ ስሩዕ ኣኼብኡ ዘጽደቖም መደባት፡ ኣብ ዝተፈላዩ ጽፍሕታት ሰለስቲኦም ውድባት፡ ንምትግባሮም ዘኽእል ኣገባባት ንምድህሳስ ኣማእከልቲ ሽማግለታት ጽዑቅ ኣኼባታት የካይዱ ምህላዎም ሓቢሩ።


text:
ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ኣምሓራ ዞባ ሰሜን ወሎ ከተማታት ወልዲያ፣መርሳን ቆቦን ዝተፈጥረ ግጭት ስዒቡ ሎሚ እውን ሰባት ይእሰሩ ከምዘለው ነበርቲ ገሊፆም።
ብኻልእ ወገን ኣብ ቤት ማእሰርቲ ዝርከቡ ምኽትል ኣቦ ወንበር ኦፌኮ ኣቶ በቀለ ገርባ ቕልጡፍ ሕክምና ተዘይረኺቦም ሓደ ዓይኖም ዳግም ክርእይ ከምዘይኽእል ብሓኪሞም ከምተነግሮም ጓሎም ሓቢረን።
ኣብዚ ቅንያት ግጭት ዝተኻየደለን ከተማታት ወልዲያ፣ቆቦን መርሳን ሎሚ እውን ማእሰርቲ ምቕፃሉ ነበርቲ ይገልፁ።ካብ ወልዲያ ዘዘራረብናዮ ነባሪ ከምዚ ይብል።
“ብዙሓት መናእሰይ ተኣሲሮም ኣለው።ናይቲ ከባቢ ሽማግለታትን ሰብ ሃብትን ሓዊሱ ተኣሲሮም ኣለው።ስታዲዮም ዝፍለጥ ንመፃወቲ ኩዕሶ እግሪ እዩ፤ኣብዚ ስዓት ግን ሓዱሽ መአረሚ ቦታ እናትብሃለ ይዝረበሉ ኣሎ።”
ነባሪ ከተማ መርሳ ዝኾኑ እውን እቲ ማእሰርቲ ከምዝቐፀለ ከምዚ ክብሉ ይገልፁዎ።
“ሰራሕተኛ መንግስቲ ሓዊሱ ብሓፈሻ ይእሰሩ እዮም ዘለው።ፌደራል እዩ ዝኣስሮም ዘሎ፤ዝርከብሉ ቦታ እውን ኣይፍለጥን።ነባሪ እቲ ከተማ ገዝኡ ዓፅዩ ኮፍ ኢሉ ይርከብ።”
ካልእ ወሃቢ ርእይቶ ካብ ከተማ መርሳ ግን ኣብያት ንግዲ ዝተዓፀው እንተኾኑ እውን ሰባት ኣብታ ከተማ ይንቀሳቐሱ ኣለው፣ካብ ትማሊ ጀሚሮም ንዝዓነውን ዝነደዱን የፅርዩ ነይሮም ይብል።
ነባሪ ከተማ ቆቦ እውን ኣብታ ከተማ ስራሕ ብግቡእ ከምዘይተጀመረን ወጥሪ ከምዘሎን ገሊፁ’ሎ።እቶም ነበርቲ ከምዝበሉዎ ኣብተን ከተማታት ውጥረት ከምዘሎን መንእሰያት እውን ይእሰሩን ከምዘለው እዩ።
ብካልእ ዜና ኣብ ቤት ማእሰርቲ ዝርከቡ ምኽትል ኣቦ ወንበር ተቓዋሚ ፓርቲ ናይ ኦሮሞ ፈደራሊስት ኮንግረስ(ኦፌኮ) ኣቶ በቀለ ገርባ ሓደ ዓይኖም ተጎዲኡ ከምዘሎ ዝገለፀት ጓሎም ቦንቱ በቀለ ህፁፅ ናይ ሕክምና እንተድኣ ዘይረኺቦም ንኹሉ ግዜ ናይ ምርኣይ ዕድል ኣይህልዎምን ዝብል ብሓኪሞም ከምዝተነግሮም ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ተዛሪባ’ላ።
ንሳ ብተወሳኺ ምኒሊክ ሆስፒታል ስለዘይኽእሉዎ ናብ ናይ ውልቂ ሆስፒታል ሪፈራል ከምዝተጻሕፈሎም ትገልፅ።
“ምኒሊክ ሆስፒታል ዝፀሓፍዎ ብቕልጡፍ እንተድኣ ዘይተሓኪሞም ዓይኑ ክሳብ መወዳእታ ዳግም ዘይክርኢ ይኽእል እዩ፤እዚ ሕክምና እዚ ድማ ንሕና ኣብዚ ንህቦ ኣይኮነን ኢሎም እዮም ናብ ናይ ውልቂ ሕክምና ዝፀሓፍሉ።እቲ መአረሚ ቦታ ኸአ ሕጊ ስለዘይፈቅድ ኣይንወስድን” ኢሎም ትብል።
ምስዚ ብዝተሓሓዝ ኣብ ዓምዲ ኢንትርኔትን ማሕበራዊ መራኸቢን ብምፅሓፍ ዝፍለጥ ፀሓፊን ንሰብኣዊ መሰላት ዝንቀሳቐስን ዘለኣለም ወርቃገኘሁ ድሕሪ ናይ ሰለስተ ዓመታት ማእሰርቲ ተፈቲሑ’ሎ።


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ መጋቢት – 07.2018
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ማቴ.5:17-19
“ ንሕጊ ሙሴ ኾነ ንነብያት ክፍጽሞም ደአ እምበር፥ ክስ ዕሮም ዝመጻእኩም አይምሰልኩም። ሰማይን ምድርን ክሳዕ ዚኃልፍ፥ ኩሉ ሕጊውን ኻሳዕ ዚፍጽም፥ ካብ ሕጊ የውጣ ወይ ሓንቲ ሕንጻጽ ከም ዘይትሓልፍ፥ ብሓቂ እብለኩም አሎኹ። እምበአርሲ ካብዘን ናእሽቱ ትእዛዛት ሓንቲ ዘፍረሰ፥ ከም ኡውን ንሰብ ዝመሃረ፥ አብ መንግሥተ ሰማያተ ሰማያት ን እሽቶ ኺብሃል እዩ። እናፈጸመ ዚምህር ግና፥ አብ መንግስተ ሰማያት ዓቢይ ኪበሃል እዩ።
- አስተንትኖ
ፈጣሪናን መድኃኒናን ዝኾነ እግዚአብሔር አምላኽ፤ ሕዝቡ ምእንቲ ኪኾኖ ኢሉ እስራኤል ንርእሱ ክመርጽ ንርኢ። ሕጉ ከአ ይገለጽ። እዚ ሕጊ እዚ ኸአ ንናይ ክርስቶስ ምምጻእ አሰናድወ። ሕጊ ሙሴ ብባሕርያዊ መንገዲ ብአእምሮ ኪበጻሕ ዚከአል ሓቅታት ይገልጽ እዩ። እዚ ድማ ዉሽጥቲ ናይ ድኅነት ኪዳን ዚግለጽን ዚረጋገጽን እዩ። እቲ ብሉይ ሕጊ ኦሪት ናይቲ ዝተገለጸ ሕጊ ቀዳማይ መድረኽ እዩ። ሞራላዊ ትእዛዛቱ ድማ አብቲ ዓሠርተ ትእዛዛት ተጠቓሊሉ ይርከብ። እቲ ብሉይ ሕጊ ኦሪት ንወንጌል ዘሳናዱ እዩ። “ ሕጊ ብዛዕባቲ ኪኸውን ዘለዎ ነገራት ዚምህርን ዚነግርን እዩ። ነቲ ብኽርስቶስ ኪፍጸም ዘለዎ፤ ካብ ኃጢአት ሓራ ዘውጽእ ተግባር ፤ ዚንበየሉን ምስልን አምሳላትን” ምልክትታትን ንሓዲስ ኪዳን ከበርክተሉ ይርከብ።
ስለዚ ኸአ ብእምነት ምእንቲ ኽንጸድቕሲ ናብ ክርስቶስ ከብጸሓና እቲ ሕጊ ሓላዊ ኾነና። ገላ.3,24 እቲ ብሉይ ሒጊ ኦሪት ንወንጌል ዘሰናዱ እዩ። “ ብዛዕባቲ ኪኸውን ዘለዎ ነገራት ዚምህርን ዚነግርን እዩ” ነቲ ብኽርስቶስ ኪፍጽም ዘለዎ። እግዚኣብሔር ብሓያል ኢድን ብብርትዕቲ ቅልጽምን …. ብተኣምራትን ትእምርትን ካብ ግብጺ ሕዝቢ እስራኤል ካብ ጭቖና ነጻ ኮይኖም ብዛዕባ እንታይነቶምን እንታይነት እግዚኣብሔር ይፈልጡ። ምስ ኣምላኾም ብርቱዕ ምትእስሳር ይገብሩ። ሕዝቢ እግዚኣብሔር ይቖሙ፤ ሕጊ ይቕበሉ፤ ኪዳን ይፍጽሙ።
“ሕጂ ድማ ፥ ኦ እስራኤል፥ ምእንቲ ብሕይወት ክትነብሩን ናብታ እግዚአብሔር አምላኽ አቦታትኩም ዚህበኩም ምድሪ ኽትአትውን ክትወርስዋን፥ ነዚ አነ ኽትገብርዎ ኢለ ዝምህረኩም ዘሎኹ ሕግጋትን ፍርድታትን ስምዑ። “ እንሆ፥ እታ ኽትወርስዋ እትአትዉዋ ዘሎኹም ሃገር ምእንቲ ኽትፍጽምዎ፥ አነ ኸምቲ እግዚአብሔር አምላኸይ ዝአዘዘኒ ሕግጋትን ፍርድታትን መሃርኩኹም። ንስኻትኩም ከአ፥ እዚአተን አብ ቅድሚ ሕዝብታት ጥበብኩምን ምስትውዓልኩምን እየን፥ ስለዚ ሓልውወንን ፈጽምወንን። ዘጽ.4.1,5
አብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ነዚ ሕጊ እዚ – ነዚ ትእዛዝ እዚ ኢዩ ምላአት ክህቦ ዝመጽእ። “ ንሕጊ ሙሴ ኾነ ንነብያት ክፍጽሞም ደአ እምበር፥ ክስዕሮም ዝመጻእኩም አይምሰልኩም። እናበለ ከአ ንአይሁዳውያን ይወጅ። እቶም ብሙሴ ዝተዋህቡ ሕጊ ብነብያት መግለጺ ዝተዋህቦም ንሕዝቢ እግዚአብሔር ሕያብ አምላኽ ኢዮም ነሮም። እዞም ሕግታት እዚኢአቶም ከአ ብኽርስቶ ምልአት ይረክቡ፡፤ ከምቲ ጉባኤ ተረንቶ ዝብሎ ፡ ፡ክርስቶስ ከም መድኅና ክንአምኖ ጥራይ አይኮነን ተዋሂቡና፤ እንታይ ደአ ከም ወሃቢ ሕጊ ክንእዘዞ አለና” ይብል። እቲ አብ ብሉይ ኪዳን ዝተፈጸመ ኪዳን፡ እቲ ንሙሴ ዝተዋህበ ሕጊ ምስቲ ነብያት ክእውጅዎ ዝነበሮም መሲሕ ወይ ቅቡእ ብቀጥታ ዝተአሳሰረ ኢዩ ነሩ። እዚ ሕጊ እዚ ሕጊ ፍቕሪ ኢዩ ። ስለዚ ክርስቶስ ሎሚውን ብወንጌሉ ንሕግታቱ ብእምነት ክንስዕቦን ክንእዘዞን ብአኡ ሕይወትና ክንመርሕን ይጽወዓና፡፡ ብ ፍሉይ መንገዲ ሎሚ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ አየዮኖት ትእዛዛት ክንመልእ ኢዩ ዝሓተና ዘሎ፧ እቶም ዓሠርተ ትእዛዛት። እቶም ንሕይወትና ክመርሑ፡ አብ ቅድስና፡ አብ መንግስተ አምላኽ ከእትዉና ዝኸሉ።
እምበአርሲ ካብዘን ናእሽቱ ትእዛዛት ሓንቲ ዘፍረሰ፥ ከምኡውን ንሰብ ዝመሃረ፥ አብ መንግሥተ ሰማያተ ሰማያት ንእሽቶ ኺብሃል እዩ። እናፈጸመ ዚምህር ግና፥ አብ መንግስተ ሰማያት ዓቢይ ኪበሃል እዩ። ስለዚ ዕብየትና አብ መንግስተ ሰማይ አብቲ ምስ እግዚአብሔር አምላኽና ዘለና ርክብ፡ እምነት፤ ተአዝዞ፡ አብ ትእዛዛቱ፡ አብቲ ሕይወት ዝህብ ቃላቱ ዘለና አክብሮትን ተቀባልነት ሓለዋን ኢዩ ዝውሰን። ነቲ ዝሃበና ሕግታቱ ክንፍጽም ክንዕጠቅ ይግበአና። ነቶም ትእዛዛት ብሙሴ ዝተቐበልናዮም ድኅሩ ክርስቶስ ጎይታና ምልአት ዝሃቦም ነዚኦም መሪሕ እምነትና ንግበሮም። ካብዚ ቃል አምላኽ ተበጊስና እምበአር ንትእዛዛቱ እንሕልወሉ መንፈሱን ሕይሉን ይሃበና። አሜን!
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር


text:
Radio Erena: 22 November 2016
ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ፣ ኣብ ንግስነት ስዑዲ ዓረብ ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ከምዝፈጸመ ማዕካናት ዜና ካብ ሪያድ ሓቢረን።
እቲ ቀዳማይ ሚኒስተር ምስ ሓያሎ ኣባላት ካቢነ ሚኒስተራቱ፣ ብሰንበት 20 ሕዳር ኣብ ሪያድ ወትሃደራዊ መዓርፎ ነፈርቲ ንጉስ ሳልማን ኣብ ዝኣተወሉ፣ ሓያሎ ሰበ ስልጣን እቲ ንግስነት ተቐቢሎሞ።
ኣቶ ሃይለማርያም፣ ምስ ንጉስ ሳልማንን ወራሲ ዓራት መሓመድ ቢን ናይፍ ዓብደልዓዚንን ካልኦት ላዕለዎት ወትሃደራውያንን ሲቪላውያንን ሰበ ስልጣን እታ ሃገር ከምዝተዘራረበ’ውን ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።
ዕላማ ዑደት ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ብንጹር እኳ እንተዘይተገልጸ፣ ስዑዲ ዓረብ ብጉዳይ የመን ምስ ኤርትራ እትገብሮ ዘላ ወትሃደራዊ ምድግጋፍ ሓደ ካብ ዝተላዕለ ኣርእስታት ክኸውን ከምዝኽእል ተንተንቲ ይጠቕሱ።
ስዑዲን ዓረብን ሕቡራት ኢማራትን ብጉዳይ የመን ምስ ኤርትራ ኣብ ዝገብርኦ ዘለዋ ወትሃደራዊ ምትሕግጋዝ፣ ኣብ ኢትዮጵያን ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃን ዘይምርግጋእ ከየመጽእ መንግስቲ ኢትዮጵያ ስግኣቱ ብወግዒ ምግላጹ ኣይርሳዕን።
ስዑዲ ዓረብ፣ ኣብ ኢትዮጵያ ኣስታት 200 ሚልዮን ዶላር ዝግመት 300 ናይ ወፍሪ ፕሮጀክታት ክህልዋ እንከሎ፣ ኣብ ኤርትራ ግና ብዘይካ’ቲ ብጉዳይ የመን ተጀሚሩ ዘሎ ስልታዊ ወትሃደራዊ ምትሕግጋዝ ዝኾነ ወፍሪ ከምዘይብላ ይፍለጥ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ናብ ስዑዲ ዓረብ ዑደት ዘካይድ ዘሎ፣ ኣብ መንጎ ‘ታ ንምልዕዓል ኦሮሞ እትድግፍ ኣላ እናበላ መንግስቲ ኢትዮጵያ ዝውቅሳ ግብጽን ስዑዲ ዓረብን ዝጸንሐ ጥቡቕ ዝምድና፣ ብጉዳይ ሶርያ እናሓርፈፈ ኣብ ዝመጸሉ ዘሎ እዋን’ዩ።
ብጉዳይ ሶርያን ምትእትታው ሩስያን ኣብ ሞንጎ ክልትኤን ሃገራት ዘይምቕዳው ድሕሪ ምኽሳቱ፣ ስዑዲ ዓረብ ናብ ግብጺ እትልእኾ ዝነበረት ነዳዲ ጠቕሊላ ደው ከምዘበለቶ ዝዝከር’ዩ።
===============================