text:
ፈስቲቫል ኤርትራ ፍራንክፈርት 2018 ንሓድነትን ሓባራዊ ስራሕን ደለይቲ ፍትሒ ጸዊዑ%AM, %09 %364 %2018 %09:%Aug Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
በቲ ኣብ መንጐ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝኸይድ ዘሎ ንመጻኢ ዝምድና ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝጸልው ዘሰንብድ ዝምድና ዝተሻቐሉ ናይ ብዙሓት ተቓወምቲ ውድባት ኤርትራ መራሕቲ ኣብ ፈስቲቫል ኤርትራ ፍራንክፈርት 2018 ብ4 ነሃሰ 2018 ኣብ ዘስምዕዎ መደረታን ዘካየድዎ ምይይጥን ዝሓደሮም ሻቕሎትን ስንባደን ኣቃሊሖም።
እቶም መራሕቲ ተቓወምቲ ውድባት ኤርትራ ኣተሓሒዞም ነቲ ኣብ ልዕሊ ልኡላውነት ኤርትራ ዘንጸላሉ ዘሎ ስግኣት ተረዲኦም፡ ኣብ ቀጻሊ ዘተኣማምን ሃገራዊ ምንቅስቓስ ፈጢርካ እቲ ውልቃዊ ዲክታቶር ኣብ ኤርትራ ዝያዳ ጉድኣት ከየውረደ ንምዕጋቱ ክስራሕ ከም ዝግበኦ ኣንጸባሪቖም። እቶም ሓደ ድሕሪ ሓደ መደረ ዘስምዑ መራሕትን ወከልትን ውድባት ኤርትራ ነቲ “ብሓባር ንስራሕ ከነድምዕ፡ ብሓባር ነድምጽ ከነስምዕ” ዝብል ናይቲ ፈስቲቫል መሪሕ ጭረሖ ናይ ምትግባሩ ኣገዳስነት ኣጉሊሖም።
ኣብቲ ብወይዘሮ ኣድያም ተፈራን ኣቶ ግርማይ ዘሚካኤልን ዝተመርሐ ኣገዳሲ መኣዲ ዘተ፡ ናይቲ ፈስቲቫል ኣሰናዳኢት ኮሚተ፡ ናይ ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ማሕበርን ናይ ዞባ ኤውሮጳ ሰዲህኤን ኣቦመንበር ኣቶ ተስፋማርያም ክብረኣብ መኽፈቲ ቃል ኣስሚዑ። ደድሕሪ መኽፈቲ ቃል ኣቶ ተስፋማርያም ክብረኣብ ከኣ ትምህርታዊ መግለጺ ብዶ/ር ክላውስ-ዲየተር ግሮዘ ካብ ሓምላይ ሰልፊ ጀርመን ቀሪቡ።
ድሕሪዚ እቶም መራሕቲ ኣኼባ ንመራሕቲ’ቲ መኣዲ ዘተ ብትግርኛን ዓረብን ዓዲሞም። እቶም ነናይ ውድቦም ርኢቶ ከቕርቡ ናብ መድረኽ ዝተዓደሙ፡ ኣቶ ሑሴን ከሊፋ ኣቦመንበር ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ርኢቶኡ ብዓረብ ብሓጺሩ ምስ ኣቕረበ ምሉእ ትሕዝቶ ናይቲ ውድብ ቃል ከኣ ብኣቶ በርሀ ዑቕባዝጊ ብትግርኛ ተነቢቡ። ኣቶ መንግስተኣብ ኣስመሮም ኣቦመንበር ሰዲህኤ፡ ኣንበሳደር ዓንደብርሃን ወልደጊዮርስ ኣባል ፈጻሚ ኮሚተ መድረኽ ንሃገራዊ ዘተ ቃል ካብ ዘስምዑ ነይሮም። ብዘይካዚ መንሱር ዓብደልሃዲ ካብ ግንባር ሃግራዊ ድሕነት ኤርትራ፡ ኣቶ ሳልሕ ሰባሕ ኣቦመንበር ኤርትራዊ ፈደራላዊ ዲሞክራስያዊ ምንቅስቕስ፡ ኣቶ መንግስተኣብ ኣፈወርቂ ካብ ዲሞክራስያዊ ሰልፊ፡ ኤርትራ፡ ኣቶ ክፍለዝጊ ገብረመድህን ኣቦመንበር ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ-ሕድሪ፡ መንእሰይ ሮበል ሃይለ ካብ ሕብረት ኤርትራውያን ንፍትሒ፡ ዶ/ር መሓመድ ብርሃን እድሪስ ካብ ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ፡ ወ/ሮ ኣልጋነሽ ገብረ ካብ ምትእስሳር ደቂ ኣንስትዮ ኤርትራ፡ ወ/ሮ ገርግስ ነጋሽ ካብ ሊግ ደቂ ኣንስትዮ ሰዲህኤ፡ ኣቶ ባህታ ሃይለማርያም ካብ ግንባር ዲሞክራስያዊ ሓድነት ኤርትራ፡ ኣቶ ጀማል እስማዒል ካብ ሊግ ኤርትራዊ መታሕት፡ ኣቶ ክብረኣብ ምስግና ካብ ሰውራዊ ዲሞክራስያዊ ግንባር ኤርትራን ኣቶ ገብረሂወት ክፍለ ካብ ኤርትራዊ ስምረት ንዲሞክራስያዊ ለውጥን እውን ኣብቲ ፈስቲቫል ቃል ዘስምዑ ተሳተፍቲ ነይሮም።
ኣብ መወዳእታ ብፍሉይ እቶም ተወከልቲ ፖለቲካዊ ውድባት ተራኺቦም ተላዚቦም። ከም ውጽኢት ልዝቦም ከኣ ኣብዞም ዝስዕቡ ነጥብታት ብሓፈሻ ተረዳዲኦም።
- በቶም ተወከልቲ ዝቐረበ ሓሳባት ተመሳሳልን መሰረታውን ምዃኑ
- ኣብዚ ፈስቲቫል ዝተሳተፉ ውድባት ከም ኩሉ ህዝቢ ኤርትራ፡ በቲ ዝካየድ ዘሎ ዘይቅቡል ኣተሓሕዛ ዝምድና ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያን ዝኾነ ውክልና ዘየብሉ ጨቛኒ ኤርትራዊ ጉጅለን ሻቕሎቶም ዕዙዝ ምዃኑ።
- ስለዚ እተን ውድባት ህጹጽነት ብዛዕባቲ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ተበግሶታት ሓባራዊ ስጉምቲ ንምውሳድ ዝያዳ ኣድላይነት ኣብ ሕድሕድካ ምልዛብ ኣገዳሲ ምዃኑ።
ድሕሪ ዕረፍቲ ኣብ ዕለተ ቀዳም 4 ነሃሰ 2018 ድሕሪ ቀትሪ ተሳተፍቲ ብዛዕባ መዋጸኦ ካብዚ ሕጂ ኤርትራ ኣትያቶ ዘላ ብሰንኪ ጉጅለ ህግደፍ ንልኡላውነታ ዘስግእን ብዛዕባቲ ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ኩነታትን ህዝቢ ኤርትራ ምሉእ ዕድመኡ ክሃርፎ ዝጸንሐ ሰላማውን ልኡላውነት ሃገሩን ክበርሃሎም ናብቶም ኣብ መድረኽ ዝነበሩ ሓቲቶም።
ምስዚ ብዝተተሓሓዘ ኣቐዲሙ ኣብ ዕለተ ዓርቢ፡ ጉባአ ዞባ ኤውሮጳ ሰዲህኤን ሰሚናር ኣባላት ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ብዛዕባ ምሕዳስ ሰልፍን ዝኣመሰሉ ንጥፈታት ተኻይዶም። ምስቲ ዘይተለምደ ሓያል ሙቖት እቲ ብነባራትን መንእሰያትን ኤርትራውያን ዝቐረበ ባህላዊ ፕሮግራም ናብ ሰንበት ዘውግሕ ምሉእ ለይቲ ተኻይዱ።
ኣቦመንበር ሰዲህኤ ተቓለስቲ ምእንቲ ድሕነት ሃገር ኣበርቲዖም ንክሰርሑ ኣብ ፈስቲቫል 2018 መጸዋዕታ ኣቕሪቡ%AM, %08 %361 %2018 %09:%Aug Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
ኣቦመንበር ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ኣቶ መንግስተኣብ ኣስመሮም ኣብ ፈስቲቫል ፍራንክፈርት 2018 ኣብ ዘስመዖ ቃል፡ ተሳተፍቲ ኣብዚ እዋንዚ ኣብ ልዕሊ ልኡላውነት ኤርትራ ዝዝንቢ ዘሎ ሓደጋ ንምውጋድ ብሓባር ንክሰርሑ መጸዋዕታ ኣቕሪቡ። ንሱ ናይዚ ዓመት ህጹጻት ኣጀንዳ ደለይቲ ፍትሒ ክልተ እየን ንሳተን ከኣ፡ ኩነታት ተቓውሞ ኤርትራ ምምዕርራይን እዚ ዝረአ ዘሎ ጽልሙት ዝምድና መንግስታት ኣስመራን ኣዲስ ኣበባን ምዃኖም ጠቒሱ።
ሕጂ ዝረአ ዘሎ ኩነታት ኤርትራ ካብ ኩሉ ግዜ ዝኸፈአ ምዃኑ ዝጠቐሰ ኣቦመንበር ሰዲህኤ፡ ህልዊ ዓለም ለኻዊ ምዕባለ ደህሲሱ ዝያዳ ከኣ ኣብቲ ንከባቢ ቀርኒ ኣፍሪቃን ቀይሕ ባሕርን ዝጸሉ ጉዳያት ኣተኲሩ። ብፍላይ ብዛዕባ ኢድ ኣእታውነት መንግስቲ ኤርትራ ኣብቲ ብሳዑዲ ዓረብያን መሕዙታን ዝምራሕ ጉዳይ የመን ኣስፊሑ ገሊጹ።
ኣቶ መንግስተኣብ ኣስመሮም ብዛዕባዚ ኣብ ኢትዮጵያ ዝረአ ዘሎ ቅልጡፍ ለውጥን ዝሓለፈ ጌጋታት ንምእራም ዝተወስደ ስጉምትታትን ሕጽረታት ናይቲ ፈደራላዊ ምምሕዳርን ብዝምልከት ኣስፊሑ ገሊጹ። ካብቲ ብወገን መንግስቲ ኢትዮጵያ ዝተወስደ ውሳነታት፡ ብዘይቅድመ ኩነት ምቕባል ነቲ ቀያድን ናይ መወዳእታን ውሳነ ዶብን ንምትግባር ዝተራእየ ትብዓትን እቲ ቀንዲ ምዃኑ ጠቒሱ። ምስዚ ኩሉ ግና ኣቶ መንግስተኣብ ብዛዕባቲ ኩነታት ናብ ንቡር ምምላስን ዝምድና ህዝቢ ምስ ህዝብን ብዝብል ዝውሰድ ዘሎ ህዉኽን ዘይእመንን ስጉምትታት ዝሓደሮ ስኽፍታ ኣይሓብአን።
ኣቦመንበር ሰዲህኤ፡ እቲ ዝኸይድ ዘሎ ኣገባብ ዕድመ ወጽዓ ኣብ ኤርትራን ንምንዋሕ ዝተማህዘን ንህዝቢ ኤርትራ ዘዋርድን ምዃኑ ኣገንዚቡ። ኣተሓሒዙ ድማ ስላም ውግእ ብዘይምህላው ጥራይ ዝግለጽ ከምዘይኮነ ጠቒሱ፡ ኣብዚ እዋንዚ ብኩራት ልዕና ሕጊ፡ ኣገልግሎታት ትምህርትን ጥዕናን ካልኦትን ኣብ ኤርትራ ከምዘየለዉ ኣመልኪቱ።
ኣቶ መንግስተኣብ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ኩነታት ኣዝዩ ተሃዋስን ብርግጸኝነት ንከባቢና ብኣሉታ ዝጸሉን ምዃኑ ጠቒሱ። ኣተሓሒዙ ከኣ ጉዳይ ኤርትራ ኣብ ቀራና መንገዲ ዘሎ ኮይኑ ንምፍዋሱ ከኣ ዝለዓለ ናይ ህዝቢ ተሳትፎ ከም ዝሓትት ንተሳተፍቲ ገሊጹ።
ብዘይካቲ ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝኸይድ ዘሎ ምዕብልና እቲ ዝዓበየ ጉዳይ ግቡእ መልክዑ ምትሓዝ ዘድሊ ዘይጥርኑፍ ኣተሃላልዋ ደንበ ተቓውሞ ኤርትራ ምዃኑ ኣቶ መንግስተኣብ ኣብዚ መደረኡ ገሊጹ። ንሱ ኣስዒቡ እቲ ምርጫታት ምህላው ወይ ዘይምህላው ምዃኑ ጠቒሱ። ኣተሓሒዙ ድማ ሃገር ናይ ምድሓን ስጉምቲ ንክንወስድ ግዜ ከምዘይብልና ኣስፊሩ። ወይ ሕጂ ስጉምቲ ምውሳድ ወይ ድማ ዘይምህላው ኣብ ቅድሜና ዘለዉ ምርጫታት እዮም ኢሉ። ኣብ መወዳእታ ከኣ መደረኡ ኣብ ደንበ ተቓውሞ ሓደ ዘድምዕ ሃገራዊ ሓይሊ ንክምስረት ብምጽዋዕ መደረኡ ዛዚሙ።
At Eritrea Festival 2018, EPDP Chairman Urges Compatriots to Work Hard for National Salvation%AM, %08 %353 %2018 %09:%Aug Written by EPDP Information Office
In his keynote address at the Eritrea Festival 2018 in Frankfurt, EPDP Chairman Menghesteab Asmerom urged participants on the urgency of joint Eritrean action to ward off the looming dangers to the very continuation of Eritrean sovereign existence. He said the priority agenda item for Eritrean justice seekers this year are two - namely, the status of the Eritrean opposition and the murky relation building up between the two governments in Asmara and Addis Ababa.
The EPDP chairman, who believed the present Eritrean situation to be more critical than ever, accessed significant global developments with emphasis on the regional tensions re-alignments directly affecting the Horn of Africa and Red Sea basin. In particular, he talked in length about the involvement of the Eritrean regime in the conflict in Yemen which is driven by the Saudi Arabia and its coalition members in the region.
Mr. Menghesteab Asmerom also took sufficient time to describe the fast changing situation in Ethiopia and the significant steps taken to address past mistakes and shortcomings of the federal state. Among the important decisions taken was accepting the Algiers Agreement without preconditions and commitment to implement the final and binding ruling of the Eritrea-Ethiopia Boundary Commission (EEBC). However, he did not hide his deep concern about the so-called hasty and treacherous steps taken towards what were called as "normalization" measures to "promote" people to people relations.
The EPDP Chairman considered the obscure arrangement forged between the two governments as blatant insult to the Eritrean people and meant to prolong in state control the repressive and deceitful clique in Asmara. He defined peace not as the absence of war but the prevalence of rule of law, education, health services and general wellbeing of the people and added, "all of these and more are lacking in Eritrea".
The EPDP Chairman said the situation in Ethiopia is still volatile and the outcome will for sure affect Eritrea and the rest of the region. He added that the Eritrean situation is also at cross-roads and needed massive public participation in giving it the right direction.
Besides the Ethio-Eritrean relations, the other major agenda item for Eritreans is the fragmented existence of the Eritrean opposition camp which still waiting for urgent action to mend it. He stressed that the choice is "to be or not to be" and that no time is left for us to take the appropriate measures for national salvation. "We act now or we perish, no other alternative", he concluded his call for urgent steps towards creating a viable national force to rescue an endangered national survival.
Eritrea Festival 2018 in Frankfurt Calls for Unity & Urgent Action by Justice Seekers%AM, %07 %243 %2018 %06:%Aug Written by EPDP Information Office
Deeply concerned by recent disturbing and confusing messages supposedly related to "future" Ethio-Eritrean relations, leaderships of a dozen Eritrean political and civil organizations of the Eritrean opposition camp voiced shock and disappointment during presentations and panel discussions on 4 August at the Eritrea Festival 2018 in Frankfurt.
They sensed dangerous threats to the hard-won national sovereignty and called for maximum effort and compromises towards creating a viable national movement to stop the one-man dictatorship in Asmara from doing more damage to Eritrea and its people.
Speaker after speaker at the Main Panel stressed the urgency of fulfilling the Eritrea Festival 2018 slogan which said:
Working in Unison, We Shall Achieve;
Voicing in Unison We Shall Get Heard.
Conducted under the moderation of Ms Adiam Teferra and Mr. Ghirmai Zemichael, the Festival Panel was declared open by a welcoming address of Mr. Tesfamariam Kibreab, chairman of the preparatory committee of the hosts, the EDA (Eritrean Democratic Association) and Europe branches of the EPDP. This was followed by a brief educational address of Dr. Klaus-Dieter Grothe of the German Green Party (see a separate story).
Speaking in Arabic and Tigrigna, the panel moderators then continued introducing and calling to the podium the day's panelists.
The Eritrean political and civil society representatives who appeared at the podium to clearly voice out positions of their respective organizations included Mr. Hussein Khalifa, chairman of the Eritrean Liberation Front (ELF) who briefly conveyed his message in Arabic and let Mr. Berhe Ogbazghi read the statement in Tigrigna; Mr. Menghesteab Asmerom, EPDP chairman; Ambassador Andebrhan Weldegiorghis, executive committee member of the Forum for National Dialogue (FND/Medrek).
Others were Mr. Mensur Abdelhadi of the Eritrean National Salvation Front (ENSF); Mr. Saleh Sabah, chairman of the Eritrean Federal Democratic Movement (EFDM); Mr. Menghesteab Afeworki of the Eritrean Democratic Party (EDP); Mr. Kiflezghi Ghebdremedhin, chairman of Eritrean National Salvation (ENS-Hidri); youthful Abel Haile of the Unity of Eritreans for Justice (UEJ) a newly formed coalition founded in Israel; Dr. Mohammed Burhan Idris of the Nahda Party; Ms Alganesh Ghebre, of the Eritrean Women's Network; Ms Ghergish Negash of the EPDP Women's League; Mr. Bahta Hailemariam of the Eritrean Democratic Unity Front (EDUF-Sagem); Mr. Jamal Ismail of the Eritrean Lowland League (ELL); Mr. Kibrea Mesghina of the Eritrean Revolutionary Democratic (ERDF-Sedege'e), and Mr. G/Hiwet Kifle of the Eritrean Unity for Democratic Change EUDC).
In a separate consultation meeting, the organizational representatives discussed the issue of what is to be done and reached understanding on the following points:
- The positions stated by participant organizations are similar and mostly complimentary;
- The festival participant organizations are, like the rest of the Eritrean people, extremely disturbed by the latest unwelcome pronouncements of the Ethiopian Prime Minister and the Eritrean autocrat heading the unrepresentative clique in Asmara;
- These organizations, therefore, see the urgency of holding further consultations amongst them towards joint action taking into consideration existing Eritrean initiatives.
Following lunch recess on Saturday afternoon, the speakers were grilled by the audience which wanted to know what the way forward in addressing the threat to Eritrean sovereignty posed by the erratic one-man dictatorship in Asmara and the general trend in Ethiopia that is not reassuring to the age-old aspiration of the Eritrean people for peaceful existence as a sovereign nation.
Other festival events held on Friday, like the Europe Zone congress of EPDP branches and a seminar on the party renewal project are covered as separate stories. Despite the unusual heat, the all-night cultural programme for Saturday was conducted as led by young and veteran artists.
ቃል ኣቦ መንበር ሰዲህኤ ኣብ ፈስቲቫል ኤርትራ 2018%PM, %06 %694 %2018 %17:%Aug Written by መንግስተኣብ ኣስመሮም
ዝኸበርኩምንዝኸበርክንን ወከልቲ ውድባትን ሲቪላውያን ማሕበራትን
ዝኸበርኩምን ዝኸበርክንን ዕዱማት ኣጋይሽና
ዝኸበርኩምን ዝኸበርክንን መሰረታት ሰዲህኤ
ኣቐዲመ፡ ንዕድሜና ኣኽቢርኩም/ን ኣብ ፈስቲቫል ኤርትራ 2018 ክትሳተፉ ብምምጻእኩም ክብ ዝበለ ምስጋናይ ከቕርበልኩም/ን እፈቱ። ቀጺለ፡ ነዚ ፈስቲቫል‘ዚ ክውን ንምግባር ከይሰልከየት ዝሰርሐት ኣሰናዳኢት ሽማግለ ፈስቲቫል ናእዳይን ምስጋናይን ከቕርበላ እፈቱ።
ናይ ሎም ዘበን ፈስቲቫል ኣብ ዓለምና ይኹን ኣብ ዞናና ድማ ብፍላይ ዓበይቲ ክስተታት ኣብ ዝግሃድሉ ዘለዉ እዋን ይካየድ ምህላዉ ዓቢ ኣገዳስነት ኣለዎ። ነዚ ዕድል’ዚ ተጠቒምና፡ ከም ተቓወምቲ ስርዓት ህግዲፍ መጠን፡ ነዚ መድረኽ’ዚ ሓሳብ ንሓሳብ እንለዋወጠሉን ግብራዊ ስጕምቲ ንምውሳድ እንብገሰሉን መንቀሊ መስመር ጌርና ክንጥቀመሉን ድማ ትጽቢት ህዝብናን ሰልፍናን ኢዩ።
ክቡራትን ክቡራንን
ኣብ’ዚ እዋን’ዚ፡ ሓያላት መንግስታት ዓለምና፡ ኣብ ዓሚቝ ፖለቲካዊ፡ ቍጠባውን ጂኦ-ፖለቲካዊ ውድድር ኢየን ተጸሚደን ዘለዋ። ኣብ መንጐ ኣመሪካ ብሓደ ሸነኽ ኣብ መንጐ ቺና፡ ኣውሮጳዊ ሕብረትን ካናዳን ድማ በቲ ካልእ ሸነኽ ናይ ንግዲ ውግእ ተኸፊቱ ኣሎ። ኣብ መንጐ ሩስያን ኢራንን ኣውሮጳዊ ሕብረትን ብሓደ ሸነኽ፡ ኣመሪካን እስራኤልን ድማ በቲ ካልእ ሸነኽ ብጠንቂ ምስሓብ ኣመሪካ ካብ’ቲ ምስ ኢራን እተበጽሐ ስምምዕ ኑክልያራዊ ሓይሊ ኢራን፡ ዝተፈጥረ ቅልውላው እውን ኣሎ። ኣብ መንጐ ሃገራት ሕብረት ኣውሮጳ ብምኽንያት ዋሕዚ ስደትን ኣቀባብልኦምን ዝምልከት ዘይምርድዳኣት ኣብ ጥርዚ በጺሑ ኣሎ ክበሃል ይከኣል። ገለ መንግስታት፡ ስደተኛታት ኣብ’ታ ቀዲሞም ዝረገጽዋ ሃገር ኢዮም ዑቝባ ክሓቱ ዘለዎም ይብሉ፤ ገለ ድማ፡ ኣይኰነን እቲ ጾር ብማዕረ ክንስከሞ ኣሎና ይብሉ፡ ገለ ድማ ንሕና ፈጺምና ስደተኛታት ኣይንቕበልን ኢና ብምባል ዶባቶም ክዓጽዉ ዝደልዩ ኣለዉ።
ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ድማ፡ ኣብ ጕዳይ ሱርያ ብዝምልከት፡ ሩስያ፡ ቺና፡ ቱርኪ፡ ኣመሪካን እስራኤልን ፖለቲካውን ወተሃደራውን ኢድ ምትእትታው ይገብራ ኣለዋ።
ብስዑዲ ዝምራሕ ልፍንቲ/ኪዳን ሃገራት ወሽመጥ ዓረብ፡ ኣብ ልዕሊ ንሰንዓ ዝቖጻጸሩ ዘለዉ ሓይልታት ሖቲን ሓይልታት ነፍስሄር ዓሊ ዓብደላ ሳልሕን ውግእ ኣዊጆም ኣለዉ። ንግስነት ዓረብ ወይ ኣራብ ኤሚረይትስ፡ ኣብ ገማግም ቀይሕ ባሕሪ ኤርትራ ወተሃደራዊ መደበር ብምቛም ኣንጻር ሓይልታት ሖቲን ሓይልታት ዓሊ ዓብደላ ሳልሕን መጥቃዕቲ ተካይድ ኣላ። ቱርክን ኢራንን ቀጠርን ድማ ነዚ ውግእ’ዚ ክዅንንኦን ክቃወምኦን ይርኣያ ኢየን።
ብተወሳኺ፡ ብስዑዲ ዓረብ ዝምራሕ ልፍንቲ/ኪዳን ሃገራት ወሽመጥ ዓረብ ድማ፡ ነቲ ኣብ የመን ጀሚርዎ ዘሎ ውግእ ንኽጥቀመሉን ንቀይሕ ባሕሪ ካብ ሰልኩታት ናይ ኢራንን ጽልዋኣን ንምቍጽጻርን ዝዓለመ፡ ብዓረባዊ ንግስነት ወይ ዓማራት ኣቢሉ ዝተኻረዮ ወተሃደራዊ መደበር ኣብ ገማግም ቀይሕ ባሕሪ ኤርትራ መስሪቱ ኣሎ።
ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ከኣ፡ ኣመሪካ፡ ፈረንሳ፡ ቺና፡ ጃፓን፡ ቱርኪ፡ ጣልያን፡ ኣብ ጅቡቲ መደበራት ኣለወን። ህንድን ኢራንን ድማ ክስዕባ ይደናደና ኣለዋ። ቱርኪ፡ ኣብ ሶማልያን ጅቡትን ወተሃደራዊ መደበራት ኣለዋ፡ ኣብ ሰዋኪን ውን ተወሳኺ መደበር ናይ ምኽፋት መደብ ኣለዋ።
ኵለን እዘን ሃገራት እዚኣ’ተን ብሓደ ሸነኽ ጸጥታ ናይ መተሓላለፊ መራኽበንን ንግደንን ዝዀነ ቀይሕ ባሕሪ ንምሕላው ኰይኑ፤ ብኻልእ ሸነኽ ድማ ጽልዋአን ኣብ ኣፍሪቃን ማእከላይ ምብራቕን ንምስፋሕ ኢየን ዝጓየያ ዘለዋ።
ክቡራትን ክቡራንን
ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ብሓፈሻ፡ ኣብ ኢትዮጵያ፡ ኤርትራን ድማ ብፍላይ ዝርአ ዘሎስ ሓድሽ ክስተታት ናይ ዓለምና ኣትኵሮ ስሒቡ ዘሎ ጕዳይ ስለዝዀነ፡ መደረይ ኣብኡ ዘትኰረ ክኸውን ኢዩ።
ሰዲህኤ፡ ኣብ ኢትዮጵያ ዝተጋህደ ለውጢ ህዝብታት እታ ሃገር ዝደረኽዎ ለውጢ ኢዩ ዝብል እምነት ኢዩ ዘለዎ። መንግስቲ ፈደራላዊ ዲሞክራስያዊ ሪፑብሊክ ኢትዮጵያ ህጹጽ ኣዋጅ ብምእዋጅ ነቲ ናይ ህዝብታት ኢትዮጵያ ናዕቢ ከህድኦ እኳ እንተፈተነ፡ ስለዘይሰለጦ፡ ኣብ መወዳእታ እቲ ጸገም ብኵራት ናይ ሰናይ ምሕደራን ምብስባስ ናይ ኢህወደግን ምዃኑ ኣሚኑ፡ ጥልቂ ምሕዳስ ዝብሎ መስርሕ ከካይድ ምውሳኑ ድማ ዝፍለጥ ኢዩ።
ካብ’ዚ ብምብጋስ፡ መንግስቲ ኢትዮጵያ ብመሪሕነት ቀዳማይ ሚኒስተር ዶር ኣብዪ ኣሕመድ ዝወሰዶ፡-
1. ንእሱራት ብሓፈሻ፡ ንናይ ፖለቲካን ሕልናን እሱራት ድማ ብፍላይ ምፍታሕ፤
2. ንህጹጽ ኣዋጅ ምልዓል፤
3. ኣብ ደገ ንዝርከቡ ኢትዮጵያውን ተቓወምቲ ውድባት፡ ሲቪላውያን ማሕበራት፡ ሚድያታት ኣብ ክንዲ ከም ጸላእቲ ከም ተወዳደርቲ ብምርኣይ ኣብ ሃገሮም ኣትዮም ብሰላማዊ ኣገባብ ክወዳደሩን ክሰርሑን ምጽዋዖም፤
4. ነቲ ኣብ ኢትዮጵያ ተኸሲቱ ዝነበረ ናዕቢ ንምህዳእ ብቐዳማይ ሚንስተር ዝተገብሩ ዑደታትን ኣኼባታትን፤
5. ንስምምዕ ኣልጀርስን ብይን ኮሚሽን ዶብን ብዘይ ቅድመ-ኵነት ተቐቢሉ ንምትግባሩ ድልውነቱ ምግላጹ፡... ብሓቂ ኣብ ኣፍሪቃ ብሓፈሻ፡ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ድማ ብፍላይ ተራእዩ ዘይፈልጥን መዘና ዘይብሉን ተባዕን ናይ ለውጢ ተበግሶ ስለዝዀነ ናእዳን መጐስን ዝግብኦ ምዃኑ ከየስመርኩሉ ክሓልፍ ኣይደልን። ሰዲህኤ፡ ንሰላምን ዲሞክራስን ፍትሕን ዝቘመ ሰልፊ ስለዝዀነ፡ መርገጻቱ ኣብ ጕዳይ ዶብ ንጹር ስለዝነበረን ደገፉን ናእዳኡን መግለጺታት ብምውጻእ ክገልጾ ምጽናሑ ዝፍለጥ ኢዩ።
እዚ ለውጢ’ዚ፡ ብመሰረቱ ናይ ህዝብታት ኢትዮጵያ ተቓውሞታት እኳ እንተዀነ፡ ናይ ኣመሪካ ብዓብዪኡ፡ ናይ ስዑዲ ዓረብን ንግስነት ዓማራትን ኪዳን ድማ ብኻልኣይ ደረጃ ዝተሓወሶ ድርኺትን ባርኾትን ምንባሩ እውን እምነትን ገምጋምን ሰልፍና ኢዩ።
ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝርከብ ኣምባሳደር ኣመሪካ፡ ኣቶ ማይክ ራይነር፡ መንግስቲ ኣመሪካ ቅድሚ ዶር ኣብዪ ኣሕመድ ናብ ስልጣን ምምጻኡን ድሕሪ ምምጻኡን ንመራሕቲ ኤርትራን ኢትዮጵያን ከተራኽቦም ከምዝጸንሐት፡ ኣብ ዝገበሮ ቃለ-መሓትት ኣረጋጊጽዎ ኣሎ። ሚኒስተር ወጻኢ ጕዳያት ኤርትራ፡ ኣቶ ዑስማን ሳልሕን ናይ ፕረሲደንት ኢሳያስ ኣማኻሪ፡ ኣቶ የማነ ገብርኣብን ዝርከብዎ ልኡኽ ኤርትራ፡ ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ዝነበረ ኣቶ ደሳለኝ ሃይለማርያም ብመንጐኝነት ኣመሪካ ኣብ ዋሺንግተን ዲሲ ከምዝተራኸቡ ኣምባሳደር ማይክ ራይነር ኣብ ዝገበሮ ቃለ-መሓትት ሕብእብእ ብዘይብሉ ኣገባብ ኣጋሊጽዎ ኢዩ። “ዶብ ከይተጠረረ ዝምድናና ናብ ንቡር ክምለስ ኣይክእልን ኢዩ” … “ዶብ ድሕሪ ምጥራሩ ግን ንጽባሒቱ ዝምድናና ንምምሕያሽ ልዝብ ክንጅምር ድልዋት ኢና” ዝብል ዝነበረ ምልካዊ ስርዓት ኤርትራ፡ መልሓሱ ዓጺፉ፡ ምምሕዳር ኢትዮጵያን ሰራዊቱን ካብ’ቲ ንኤርትራ እተበየነ ቦታታት ከይወጹ እንከለዉ፡ ዶባት ኢትዮጵያን ኤርትራን ሽኻል ከይተነብረሉን እንከሎ፡ ልኡኹ ናብ ኣዲስ ኣበባ ምስዳዱ ኣዝዩ ዘደንጹን ዘገርምን ጕዳይ ኢዩ ኰይኑና። እቲ ዝኸፍአ ከኣ፡ ካብ ህዝቢ ኤርትራ ተኸዊሉ ቅድሚ ጠቕላል ሚኒስተር ኢትዮጵያ ዶር ኣብዪ ኣሕመድ ኣብ ስልጣን ምምጻኡ ኣትሒዙ ንህዝቡ ከይሓበረ ብምስጢር ክራኸብ ምጽናሑ ኢዩ። ስርዓት ኢሳያስ፡ ብርግጽ ዘደንጹን ምርድኡ ዘጸግምን ጥልመት ንዝኣተዎ መብጽዓታት ኢዩ ፈጺሙ። ብዓል ሃይለማርያም ወልደትንሳኤ (ድሩዕ)ን ብጾቱን፡ ነቲ ጐንጺ ኢትዮጵያን ኤርትራን ብሰላም ክፍታሕ ነይርዎ፡ ቅዋም ኣብ ግብሪ ይውዓል፡ ስለዝበሉ’ዶ ኣይኰነን ብኽድዓት ዝተኸሱ። ተቓወምቲ ውድባት ኤርትራ፡ ኣብ ኢትዮጵያ ብምንባሮም ጥራሕ’ዶ ኣይኰነን ብስርዓት ኢሳያስን መጋበርያታቱ ዝዀኑ ናይ ሚድያ ማዕከናትን ብኽሕደት ክኸሰሱን ክጽልሙን ዝጸንሑ!!!!!!!። ሎሚ ደኣ እንታይ ሓድሽ ተረኺቡ፡ ዶብ ከይተሓንጸጸ ናብ ኢትዮጵያ ጕያግያ? ትማሊ ይኹን ሎሚ ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ስልጣን ዘሎ ኢህወደግ’ዶ ኣይኰነን?
ነዚ ውሳኔ’ዚ ድማ ኣብ 20 ሰነ፡ መዓልቲ ሰማእታት ኤርትራ ምግዋሑ፡ ብሓቂ ዘሕዝንን ኣብ ህዝቢ ዘሎ ንዕቀት ዘርእን ተረኽቦ ኢዩ። ዶባትና ከይተጠረረ ኣይንልዛብን ኢሎም ብስም ሰማእታት ከም ዘይመሓሉን ከም ዘይጠሓሉን፡ ንህዝቢ ኤርትራ ድማ ን16 ዓመታት ብሓደ እግሩ ጠጠው ከምዘየበልዎን ረሲዖም፡ መቓብር ሰማእታት ብነፋሪት ሰጊሮም ኣዲስ ኣበባ ምእታዎም ዕሽሽ ኢልካ ክሕለፍ ዘለዎ ጕዳይ ኣይኰነን። ጥልመትን ክሕደትን ምዃኑ ክስመረሉ ዘለዎ ተረኽቦ ኢዩ።
ምልካዊ ስርዓት ኢሳያስ፡ ንዕምሪ ስልጣኑ ንምንዋሕ እንተዘይኰይኑ፡ ናይ ሃገረ ኤርትራ ምሽርራፍ ልዑላውነትን ናይ ህዝቢ ኤርትራ መስዋእትን ኣገዲስዎ ኣይፈልጥን ኢዩ። እዚ ሓቂ’ዚ ሎሚ ንዅሉ በሪህሉ ክኸውን ተስፋ ንገብር። ሕጂ ቀዳምነት ተዋሂቡ ዝስርሓሉ ዘሎ ድማ፡ ዶባት ኤርትራን ኢትዮጵያን ምጥራር ዘይኰነስ፡ ወደባት ኤርትራ ናይ ምጥቃም፡ ኤምባሲታት ክልቲኡ መንግስታት ኣብ ክልቲኡ ሃገራት ምኽፋት፡ ናይ ኢትዮጵያ ኣየር መንገድ በረርኣ ክትጅምርን ዜጋታት ክልቲኡ ሃገራት ካብን ናብን ክንቀሳቐሱ ምፍቃድን ኢዩ። ጕዳይ ምጥራር ዶብ ከም ህጹጽ ጕዳይ ከምዘይርእይዎ ብቃልን ብግብርን ደጋጊሞም የረጋግጽዎ ኣለዉ። ዶባት ኣይክዓግቱናን ኢዮም፡ ዶባት ትርጕም የብሎምን ዝብል መዝሙር ኢዩ ዝዝመር ዘሎ። ጽባሕ ፍልልይ ምስ ተረኸበ ድማ ንውግእ ክጽውዕና ምዃኖም ዘጠራጥር ኣይኰነን።
እዚ ብሸነኽ ስርዓት ኣስመራ ዝውሰድ ዘሎ ስጕምታት ግሉጽነት ዘይብሉን ህዝቢ ዘየሳትፍን ስለዝዀነ፡ ናበይ ገጹ ኢዩ ክምዕብል ብጥንቃቐ ምክትታሉ ከድሊ ኢዩ። ድምጺ ሰላም ክስማዕ ከሎ ምሕጓስ ንቡር’ኳ እንተዀነ፡ ኣብ ጅማሮ ዘሎ እሞ ከኣ ውሽጠ-ውሻጠኡ ጌና ዘይተፈልጠ ጕዕዞ ስለዝዀነ፡ ዳንኬራ ምብዛሕ ኣየድልን ኢዩ።
ሰላም ማለት፡ ውግእ ዘይምህላዉ ማለት ጥራሕ ኣይኰነን። ሰላም ማለት፡ ምዕባለ፡ ልምዓት፡ ትምህርቲ፡ ጥዕና፡ ሓድነት፡ ግዝኣተ-ሕግን ምኽባር ሰብኣዊ መሰላትን ማለት ኢዩ። ኣብ ኤርትራ ከኣ፡ እዚ ኵሉ ከምዘየለ ክንርስዕ የብልናን።
ኣብ ኤርትራ ቅዋም የለን፡ ተቓወምቲ ስርዓት ዝዋስእሉ ባይታ የብሎምን፡ ናጻ መራኸቢ ብዙሓን ወይ ሚድያ የለን፡ ብናጽነት ዝንቀሳቐስ ብሕታዊ ጽላት የለን፡ በሽሓት ዝቝጸሩ ናይ ፖለቲካን ሕልናን እሱራት ኣለዉ፡ መንእሰያት ኣብ ደረት ዘይብሉ ወተሃደራዊ ኣገልግሎት ዕድሜኦም የብልዩ ኣለዉ። እዚ ከይተፈትሐ ኣብ ኤርትራ ሰላም ኣሎ ኢልካ ምዕላል የዋህነት ወይ ዕሸልነት ኢዩ። ኤርትራ ምስ ነብሳ ከይተዓረቐት ምስ ግዳም ክትተዓረቕ ዘይሕሰብ ኢዩ። ጽባሕ መራሕቲ ተቓውሞ ኣረክቡና ምባልን ጸላም ተኸዲንካ ቅንጸላዊ ስርሓት ምክያድን ድማ ዘይተርፍ ኢዩ።
ኣብ ኢትዮጵያ ተፈጢሩ ዘሎ ክስተት መዕለቢኡ እንታይ ክኸውን ኢዩ ጌና ዝተነጸረ ኣይኰነን። እቲ ናይ ለውጢ መስርሕ ተጀሚሩ እምበር ኣይተወድአን። ክልተ ሓይልታት ወይ ክልተ መንግስታት ዝዋጠጥሉ ዘለዉ ሜዳ ኢዩ ዝመስል ዘሎ። ስለዝዀነ ድማ፡ ኢትዮጵያን ፖለቲካዊ ሓይልታታን ኣብ ቃራና መንገዲ ኢዮም ዝርከቡ ዘለዉ ምባል ይከኣል። ወይ ተረዳዲኦም መፍትሒ ክረኽቡ፡ ወይ ድማ፡ ንህዝብታት ሃገርን ኢትዮጵያ ንሓደጋታት ብርሰትን ዕንወትን ዘቃልዕ ናይ ህልኽን ቂምን ስጕምታት ምምራጽ ኢዩ። ኣብ ኢትዮጵያ ሰላም እንተደኣ ሰፊኑ፡ ረብሓ ንህዝብታት ኢትዮጵያን ጐረባብቱን ኢዩ። ብኣንጻሩ ከኣ፡ ኣብ ኢትዮጵያ ዘይምርግጋእን ዕንወትን እንተሰፊኑ፡ ንህዝብታት ኢትዮጵያን ጐረባብቲ ሃገራትን ዓቢ ክሳራ ኢዩ። ኣብ ኤርትራ እውን ከምኡ።
ስለ’ዚ፡ ነቲ ኣብ ልዕሊ ክልቲኡ ሃገራት ተንጠልጢሉ ዘሎ ሓደጋታት ናይ ዘይምርግጋእን ብርሰትን ንምፍታሕ፡ ኣብ ክልቲኡ ሃገራት ዲሞክራስያዊ ባይታ ዝሰፍሓሉ ዕድላት ወይ ባይታታት ምፍጣር፡ ንመሰረታዊ ሰብኣዊ መሰላትን ክብርትታትን ምሕላው፡ ህዝቢ ዋና ሃገሩን ምንጪ ስልጣን ምዃኑን ምእማን ይድለ። ነዚ ንምርግጋጽ ከኣ፡ ኣህዛብ ክልቲኡ ሃገራት መጻኢ ዕድሎም ኣብ ምውሳን ደረት ዘይብሉ ተሳትፎ ክህልዎም ምፍቃድ ይግባእ።
ክቡራትን ክቡራንን
ኣስዒበ ዝዛረበሉ ጕዳይ ብዛዕባ ደምበ ተቓውሞና ኢዩ። ድሕሪ ናጽነት ኤርትራ፡ ደምበ ተቓውሞና፡ ብሓደ ሸነኽ፡ ብቍጽሩ ካብ ዕለት ናብ ዕለት እናዛየደ ከምዝመጸ ዘይከሓድ’ኳ እንተዀነ፡ ብኻልእ ሸነኽ ግን፡ ዝእክቦን ዝመርሖን ሓይሊ ወይ ውደባ ስኢኑ ኣንፈቱ ስሒቱ ዕንይንይ ክብልን ኣብ ዘይመስረተታዊ ጕዳያት ነንሓድሕዱ ክዋጠጥን ብዙሕ ዕድላት ከምዘጥፍአ ኣሉ ክብሃል ዝከኣል ጕዳይ ኣይኰነን።
ኣብ ዞናናን ሃገርናን ዓብይቲ ምዕባለታት እናተኸስቱ እንከለዉ፡ ተራና ክንጻወት እንተዘይክኢልና፡ ህላዌና ትርጕም ኣይክህልዎን ኢዩ። ስለ’ዚ፡ ደምበ ተቓውሞና እውን ኣብ ቃራና መንገዲ ኢዩ ዘሎ። ወይ ነቲ ክንከዶ ዝጸናሕና ዘየዐዉት ጕዕዞ ኣሪምና፡ ንህዝብናን ነንሕድሕድናን ይቕሬታ ሓቲትናን ተሓታቲትናን፡ ንሓባራዊ ዕላማታት ብሓባር ምቅላስ ኢዩ፤ ወይ ድማ፡ በብሓደ ናብ ምቅሃምን ዘይምህላውን ኵነት ምስግጋር፡ ማለት ቀስ ብቐስ ምሟት ኢዩ። ሳልሳይ ምርጫ የብልናን። እዚ ህጹጽ ምላሽ ዝሓትት እዋናዊ ብድሆ ድማ ሎሚ ኣብ ቅድሜና ተደቂኑ ኣሎ። ምርጫና እቲ ቀዳማይ ከምዝኸውን ኣይንጠራጠርን ኢና። ብግብሪ ንምትግባሩ ግን ጽባሕ ዘይኰነስ ሎሚ ክንብገስ ይግብኣና።
ምዕቡላት ሃገራት ንኣማእት ዓመታት ኢዮም ኣቐዲሞም ዝሓስቡ፤ ንሕና ግን ንእለቱ ወይ ንኣዋርሕ ጥራሕ ኢና ንሓስብ፡ ኣመሪካ፡ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ዝተኸተሎ ፖሊሲ፡ ንጐረባብቲ እስራኤል ኣዳኺምካ ንነዳዲ ማእከላይ ምብራቕ ምቍጽጻር ኢዩ ነይሩን ዘሎን። ስለ’ዚ ከኣ ኢዩ ንዒራቕን ሱርያን ንምድኻም ኣንጻረን ውግኣት ዘዋዓውዑ። ስዒባ ክትዳኸም ዝተበየነላ ድማ ኢራን ኢያ።
ምዕቡላት ሃገራት ንቐርኒ ኣፍሪቃ መዲበናሉ ዘለዋ ውጥን ንጥቕምና ድዩ ወይስ ንጥቕሞም ንምፍላጥ ክንጽዕርን ክንማራመርን ይግባእ። ስለ’ዚ መጻኢ ዕድልና ንምውሳን ተሳትፎ ናይ መላእ ህዝብናን ውድባትናን ክረጋገጽ ኵሉ ዝከኣለና ዋጋ ክንከፍል ኣሎና። ጕዳይና ባዕልና ደኣ’ምበር ናይ ወጻኢ ሓይልታት ክውስኑልና ኢድና ኣጣሚርና ክንጽበ ኣይግባእን።
በዚ ኣጋጣሚ’ዚ፡ ሰዲህኤ፡ ተቓወምቲ ውድባት ኤርትራ፡ ኣብ ዲፕሎማስያውን ህዝባውን ዜናውን መዳያት ዝነጥፋ ናይ ሓባር ሽማግለታት ኣቝሞም ርእይቶኦም ናብ ህዝብን መንግስታት ዓለምን ከብጽሑ ዝጽውዕሉ ምዝናይ ዘይሓትት እዋናውን ህጹጽን ህሞት ምዃኑ ከዘኻኽር ይፈቱ። ነዚ ኣብ ግብሪ ንምውዓል ድማ፡ ብህጹጽ ርክብ ክግበር ጻውዒትና ነቕርብ ኣሎና።
ናይ ሎምዘበን ፈስቲቫል 2018 ዝዓበየ ኣጀንዳ እዚ ኣብ ኤርትራ ኢትዮጵያን ተኸሲቱ ዘሎ ኵነታትን ሃለዋት ሓድነት ደምበ ተቓሞናን ክኸውን ኢዩ።
ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ፡ ሓቢርና ነድምጽ ከነስምዕ
መንግስተኣብ ኣስመሮም
ኣቦ መንበር ሰዲህኤ
4 ነሓሰ 2018
መደረ ዶ/ር ክላውስ ዲተር ግሮተ (ሰልፊ ሓምላይ ጀርመን)%PM, %04 %626 %2018 %16:%Aug Written by Festival committee
ዝኸበርክንን ዝኸብርኩምን
ከም ፖለቲካዊ ብጻይን ከም ወኪል ሰልፊ ሓምላይ (Bündnis 90/Die Grünen) እየ ተዓዲመ ዘሎኹ። ከም ወኪልን ፖለቲከኛን ብጻይን ድማ ናይ ልቢ ሰላምታይ ይብጻሕኩም። ሰልፍና ይኹን ኣነ ኣብ ጎኒ ኩሎም ንፍትሕን ንመሰል ደቂ ሰብን ዝቃለሱን ከምኡ‘ ውን ኣንጻር ምልካዊ ስርዓት ደው ክንብል ምኻና ነረጋግጸልኩም።
ከምቲ ኩላትና ንዕዘቦ ዘሎና፣ ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ኤርትራን ናይ ዕርቂ መስርሕ ጀሚሩ ኣሎ። እዚ ናይ ዕርቂ መስርሕ ግን ኣብ ውሽጣዊ ኩነታት ኤርትራ ፓለቲካዊ ለውጢ ክምጽእ እዩ ኢልካ ክትግምት ኣጸጋሚ እዩ። ብርግጽ ግን: እዚ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ኣብ ኤርትራ ንመላኺ ኢሰያስ ኣፈወርቅን ዉሑዳት ብጾቱን ዘገልግል እዩ። ነታ ሃገር እውን ጨዉዮማ እዮም።
ብርግጽ ኣብዞም ዝመጹ ዘለዉ 10 ዓመታት ዕድመ ምልኪ ከብቅዕ ምኻኑ ርዱእ እኻ እንተኾነ: መላኺ ኢሰያስ ግን ብፍርሒ ዝተገዝኤ ሰብ ስለዝኾነ: ንኡ ዝትክኦ እውን ከዳሉ ኣይኮነን። ካብዚ ብምንቃል: ኣብ ደገ ዘሎ ዲሞክራስያዊ ደንበ ተቓዉሞ: ብሓባር ነዛ ዕለት ክዳሎን ሓላፍነት ክስከምን ኣለዎ። ኣነ እውን ብዝተኻእለኒ መጠን ክተሓባበርን ክሰርሕን ድሉው እየ።
ናይ ሎሚ ሰሚናር ዛዕባ „ናይ ትምህርቲ ድሕሪ ባይታ ዘይብሎም መንእሰያት ስደተኛታት ብኸመይ ኣገባብ ኣብ ማሕበራዊ ሂወት ሕብረተ-ሰብ ጀርመን ይወሃሃዱ?“ ዝብል እዩ።
ከም ናይ ቆልዑን መንእሰያትን ናይ ስነ ኣእምሮ ሓኪም: ንነዊሕ ዓመታት ንብዙሓት ሰደተኛታት ኤርትራዊያን ኣገልግሎት ሂበ እየ። ኩነታት ኤርትራ ብዝያዳ ስለ ትፈልጥዎ ብዕምቆት ምግላጽ ኣየድልን እዩ። ግን ብሓርፋፍ ምልካዊ ሂወት ኣብ ቆልዑን መንእሰያትን ዘስዕቦም ስነ-ኣእምሮኣዊ ጸገማት ክገልጽ እየ።
ብዙሓት መንእሰያት ደቂ-ኣንስትዮን ደቂ-ተባዕትዮን ብሰንኪ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ጭኮና: መወዳእታ ዘይብሉ ሃገራዊ ኣገልግሎትን ስቅያትን ኣብ ዓዶም ገዲፎም፣ ምድሪ በዳ: ሊብያ ከምኡ እውን ባሕሪ ጥሒሶም ንኤውሮጳ ይኣትዉ።
ወላ እውን ስድራ-ቤታዊ ኣተዓባብያን ሂወትን ንጠባይ ቆልዑን መንእሰያትን ኣጸቢቑ ይጸልዎ እዃ እንተኾነ: ብሰንኪ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ኩነታት ግን: ኣተዓባብያን ሂወትን መንእሰያት ከምዚ ዝስዕብ እዩ።
- እኹል ናይ ሕክምና ኣገልግሎት ኣብ ግዜ ቁልዕነት ስለ ዘይርከብ: ብዙሓት ቆልዑ ኣብ ኤርትራ እኹል ናይ ኣካላትን ሓንጎልን ምዕብልና ስለዘብሎም: ትምህርቲ ክከታተሉ ጸገም ኣለዎም። ብቀጻሊ ዝረኣዩ ሕማማት እውን የጥርዩ።
- ዓይነት ትምህርቲ ኣብ ኤርትራ ብጣዕሚ ትሑት እዩ። ብዙሓት መምሃራን እውን ካብ ሃገሮም ስለተሰዱን: ብዙሓት ተማሃሮ እዉን ንሃገራዊ ኣገልግሎት ከይከዱ ብምባል: ትምህርቲ ብግቡእ ኣይከታተልዎን እዮም። በዚ ምኽንያት ከኣ: ብዙሓት መንእሰያት ስደተኛታት ቛንቛ ጀርመን ክመሃሩን ስሩዕ ትምህርቲ ክከታተሉን የጸግሞም።
- ብሰንኪ ውትህድርና: ብዙሓት ቆሉዑን ንኣሽቱ መንእሰያትን ኣብ ኤርትራ ብዘይ ኣቦ ይዓብዩ። በዚ ምኽንያት እዉን ጉድለት ስድራ-ቤታዊ ሂወት ኣሎ። ጠንቁ ድማ: ስእነት ስሩዕ ሂወትን ጉድለት ኣኽብሮትን እዩ።
- ብፍላይ ንሓደስቲ ስደተኛታት ኤርትራውያን ዝትንክፎምን ሂወቶም ኣብ ጀርመን ንኽሰርዑን ዘጸግሞም: ዘይምትእምማምን ጥርጠራን እዩ። ምልካዊ ስርዓት ኤርትራ ኣሕዋት: ኣደ: ኣቦ: ቆልዑ: ነንሕድሕዶም ከይተኣማመኑን ከምዝፈርሑን ገይርዎም እዩ። በዚ ምኽንያት እዚ ድማ ብዙሓት ስደተኛታት ኤርትራውያን መንእሰያት ኣብ ልዕሊ ዝሕግዝዎም ዝተሓባበርዎን ጀርመናውያን እምነት የብሎምን። ሓጋዚ ምኽሪ ናይ ዝኣልይዎምን ዝተሓባበርዎምን እዉን ኣይቅበሉን።
- ኣብ መደምደምታ: ብዛዕባ ስነ-ኣእምሮኣዊ ጭንቀት ንቡዙሓት ሓደስቲ ስደተኛታት ኤርትራውያን ዘጓንፎም ምጥቃስ ብጣዕሚ ኣገዳሲ እዩ። ልክዕ ከምቲ ኩሉኻትኩም ዘይትስሕትዎ: በቲ ዝሕለፍዎ ሕማቅ ተመኩሮን: ስቅያትን: መግረፍትን ኣብ ውትህድርና ይኹን ኣብ ምድሪ-በዳ: ኣብ ሊብያ ከምኡ እውን ኣብ ማእከላይ ባሕሪ: ስነ-ኣእምሮኣዊ ጭንቀትን ዘይምድቃስን ፍርሕን ኣሕዲሩሎም። እዚ ሕማቅ ተመኩሮ ግን: ድሕሪ ገለ ዓመታት ኣብ ሰላም ድሕሪ ምንባር: ክሓዊ ይኽእል እዩ። ውሱናት ሰባት ግን: ስነ-ኣእምሮኣዊ ሕክምና የድልዮም እዩ።
ጽን ኢልኩም ዝሰማዕኩሙኒ የቀንየለይ
ዶ/ር ክላውስ ዲተር ግሮተ
Dr. Klaus-Dieter Grothe
ሰሚናር ምሕዳስ ሰልፊ: ኣብ ፈስቲቫል ኤርትራ ተኻይዱ%PM, %04 %482 %2018 %12:%Aug Written by ኮምስዮን ምሕዳስ ሰልፊ
3 ነሓሰ 2018፣ ምሕዳስ ሰልፊ ዝኣርእስቱ ሰሚናር ኣብ ፈስቲቫል ኤርትራ ፍራንክፈርት፣ ሃገር ጀርመን ተኻይዱ። ኣባላት ሰልፊ ደሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰ.ደ.ህ.ኤ) ፈስቲቫል ንኽሳተፉ ካብ ዝተፈላለየ ዞናታት ናይ ዓለም ተጓዒዞም ዝመጹ ናይቲ ሰሚናር ተሳተፍቲ ነይሮም።
ነቲ ሰሚናር ዝኸፈተ ኣቦ መንበር ኣሳናዳኢት ሽማግለ ፈስቲቫል ኣቶ ተስፋማርያም ክብርኣብ፣ ንኣኼበኛ እንቃዕ ደሓን መጻእኩም ብምባል፣ ብዛዕባ ተቐሪቡ ዝነበረ ሰሚናር መእተዊ ብምሃብ ንኣባላት ኮሚሽን ሕደሳ ብምልላይ መድረኽ ኣረኪቡ። ሰሚናር ብኣቦ መንበር ሕደሳ ኮሚሽን ኣቶ ፍስሃየ ሓጎስን ዶክተር ሃብተሚካኤል ተኽለብርሃንን ተኻይዱ።
ኣባላት ኮሚሽን ሕደሳ ሰልፊ፣ ኣምር ሕደሳ ብምግላጽ፣ ንሓደ ዓመት ዝተኻየደ መጽናዕትን ትግባረኡን ኣመልኪቶም "ኣብ ተሓድሶ ሰልፊ እንታይ ክንገብር ንደልን ንኽእልን?"ዝብል ሰፊሕ መግለጺ ኣቕሪቦም። ኣብ ናይ ተሓድሶ መስርሕ ንምእታው ብግምገማ ሓያልን ድኹምን ሰልፊ ተበጊሱ፡ ንሓያል ጎድንታቱ ብምዕቃብ ዝያዳ ንምሕያሉ ክጽዕር፡ ንዽኹም ጎድንታቱ ድማ መአረምታ ወይ መተካእታ ክረኽበሎምን ከምዘለዎ ኣብሪሆም። ኣብ ዝተኻየደ መጽናዕቲ ዝተዋህለለ ናይ ሓያልን ድኹምን ጎድንታት ዝርዝር ነጥብታት ብምልዓል፣ ኣኼበኛ ዘሳተፈ ዓሚቝ ክትዓት ተኻይዱ።
ኣብ መደምደምታ ካብ ኣኸበኛ ንዝቐረበ ሕቶታት ብምብራህ፣ ዝቐረበ ርእይቶታትን ለበዋታትን ብምምዝጋብ ሰሚናር ተዛዚሙ።
ራብዓይ ዞባዊ ጉባኤ ጨንፈር ዞባ ኤውሮጳ ኣብ ኣደራሽ ፈስቲቫል ተኻይዱ%AM, %04 %987 %2018 %00:%Aug Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
ሎሚ ዓርቢ 3 ነሓሰ 2018 ፡ 4ይ ጉባኤ ዞባ ኤውሮጳ ብኣቦወንበር ኣሰናዳኢትን ሓጻይትን ሽማግለ ሓው ጸሃየ ቀለታ ተኸፊቱ። ሓው ጸሃየ ናይ ሰላምታ መልእኽቲ ድሕሪ ምትሕልላፍ፡ ኣብዚ ጉባኤ’ዚ ወከልቲ ኩለን ጨናፍር ናይ ሃገራት ኤውሮጳ ኤውሮጳ ከም ዝተሳተፉ ድሕሪ ምግላጽ፡ ገለ ኣባላት ጉባኤ ድማ ብሕጋዊ ምኽንያት ከርክቡ ዘይከኣሉ ከም ዘለዉ ድሕሪ ምሕባር ናይ ጉባኤ ምልኣተ ጉባኤ ከም ዝተረጋገጸ ኣመልኪቱ። ሕጋዊ ጉባኤ ምዃኑ ድሕሪ ምርግጋጽ ከኣ ብወግዒ ምጅማር ስርሓት ጉባኤ ኣበሲሩ።
ኣብዚ ጉባኤ ኣቦ ወንበር ሰልፊ ኣቶ መንግስተኣብ ኣስመሮም፡ ኣባላት ማእክላይ ባይቶን፡ ፈጻሚት ሽማግለን ከም ተዓዘብቲ ተሳቲፎም።
ጸብጻብ ኣሰናዳዊት ሽማግለ ብሓው ጸሃየ ድሕሪ ምቕራቡ፡ መድረኽ ንኣቦ ወንበር ዞባዊ ሽማግለ ኣቶ ኢሳቅ ወልደማርያም ተዋሂቡ። ሓው ኢሳቅ ከም ኣቦ መንበር ስማግለ ዞባ ነቶም ኣብ ዉሽጢ 2 ዓመታት ዝተኻየዱ ዕዮታት ዞባ፡ ነተራ ነፍሲ ወከፍ ኣባላ ስማግለ ዞባ፡ ንተራን ሃለዋትን ጨናፍር ሰልፊ ኣብ ኤውሮጳ ዝምልከት ሰፊሕ ጸብጻብ ኣቕሪቡ። ንተራን ኣበርክቶታት ዞኣ ኤውሮጳን ምስ ሓይላታት ተቓውሞ ዝገብሮ ኣገዳሲ ናይ ዝምድና ምዕባሌን ኣውን ገሊጹ። በተወሳኺ ናይ ሓይልን ድኽመታትን ዞባ ዝርዝር መብርሂ ድሕሪ ምሃብ እዚ ዞባዚ ንሓያሎ ሃደስቲ መንእሰያት ሓተትቲ ዕቕባ፡ ዘይሕለል ደገፋት ዘበርክት ዞባ ምዃኑ ኣስሚሩሉ።
ድሕሪ’ዚ ቃል ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ፡ ብሓላፊ ውደባዊ ጉዳያት ቤት ጽሕፈት ሓው ተስፋይ ወልደሚካኤል (ደጊጋ) ቀሪቡ። ሓው ተስፋይ ንህልው ኩነታት ሃገርን፡ ደምበ ተቓውሞን ብምምልካት ኣብ ቅድሚ ህዝቢና ኰነ ሃይልታት ተቓውሞኡ ዘቐምጦ ብድሆታት ኣብሪሁ። ብተወሳኺ ንሃልዋት ሰልፍን ዞባ ኤውሮጳን ብዝምልከት፡ ብዓይኒ መርሕነታዊ ትካላት ክርአ ከሎ፡ ዞባ ኤውሮጳ ኣብ እዋን ቅልውላው ውን ከይተረፈ፡ ሓድነቱ ሓልዩ ብኣድማዕነትን ተሪር ሰልፋዊ ሓልዮትን ቃልስታቱ ከካይድ ዝጸንሐ ዞባ ምዃኑ መስኪሩ። ኣብ ቅድሚ’ዚ ጉባኤ’ዚ ካብ መላእ ዓለም ዘለዉ ኣባላት ሰልፊ ዓቢ ትጽቢታት ከም ዘሎ እውን ሓቢሩ። ከምቲ ተነቢሩሉ ዘሎ ትጽቢታት ብዓወት ስራሓቱ ክዛዝም እውን ተመንዩ።
ቀጺሉ ጸብጻብ መሪሕነት ዞባ ናብ ምይይጥ ወሪዱ። ምስ ዝተገብረሉ ምምሕያሻት ድሕሪ ምጽዳቑ፡ ከኣ ንመጻኢ መድረኽ ዝጠመተ ክትዓትን ውሳኔታትን ለበዋታትን ተመሓላሊፉ።
ኣብ ምዝዛም ጉባኤ 7 ቅዉማትን 2 ተጠባባቕትን ዝኣባላታ መሪሕነት ዞባ ከምኡ’ውን ናይ ዞባ ኦዲተር በደሞክራስያዊ ኣገባብ መሪጹ 4ይ ጉባኤ ዞባኡ ብዓወት ዛዚሙ።
ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ ሓቢርና ነድምጽ ከነስምዕ!
መኽፈቲ ቃል ኣሰናዳኢት ሽማግለ 4ይ ጉባኤ ዞባ ኤውሮጳ ሰ.ዲ.ህ.ኤ.%AM, %04 %978 %2018 %00:%Aug Written by ኣሳናዳኢት ሽማገለ
ክቡር ኣቦ ወንበር ሰ.ዲ.ህ.ኤ. ተ/መንግስተኣብ ኣስመሮምን ክቡራት ኣባላት ፈጻሚት ሽማገለን ክቡራት ኣባላት ማእከላይ ባይቶን፡
ክቡራት ኣባላት ሽማግለ ዞባ ኤውሮጳ ሰ.ዲ.ህ.ኤ.
ክቡራት መራሕቲ ንኡስ ዞባ ጀርመን ሰ.ዲ.ህ.ኤ.
ክቡራት መራሕቲ ጨናፍር ኤውሮጳ ሰ.ዲ.ህ.ኤ.
ክቡራት ኣባላት ወከልቲ 4ይ ጉባኤ ሰ.ዲ.ህ.ኤ.
ብስም ኣሳናዳኢት ሽማገለን ሓጻይት ሽማገለ ዞባ ኤውሮጳ ሰላምን እንቋዕ ብሰላም መጻእኩም፡ እዚ ታሪኻዊ 4ይ ጉባኤ ዞባ ኤውሮጳ ድሕሪ ሓጺር ጊዜ ማለት ልክዕ ዕለት 01 06 2018 ጀሚርና ብጽዑቅ ኣኼባታትን ርኽክባት ብምክያድ ብድሓን ዝኾነ ዉጺኢት ምብቃዕና ብዝነበረና ስጡም ዉፉይ ትግሃት ጻዕር እንሆ ብምልኣተ ተሳታፍነት ኣብ ትሕቲ ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ: ሓቢርና ነድምጽ ከነስምዕ !!! ዝብል መሪሕ ጭርሖ ጉባኤና ክኸፍት ከሎኹ ምስ መሳርሕተይ ኣባላት ኣሳናዳኢት ሽማገለ ሓበን እናተሰምዓና እንቋዕ መጎሰና ይብል።
ክቡራት ተሳተፍቲ 4ይ ጉባኤ ዞባ ኤውሮጳ ሰ.ዲ.ህ.ኤ. ፡
ዞባኹም ዞባና ዞባ ኤውሮጳ ስ.ዲ.ህ.ኤ. ፡ ብሓደ ንኡስ ዞባን፡ 11 ጨናፍርን ዝሓቆፈ ኮይኑ፡ ኣብ 8 ሃገራት ኤውሮጳ ዝነብሩ ህርኩታት ኣባላት እዮም። ከምቲ ኣብ ልዕሊ ዝተንከፍኩዎ ኣብ ባሕቲ ሰነ 2018 ብኣቦ ወንበር ሽማገለ ዞባ ኤውሮጳ ዝተማእከለ ኣኼባ 5ተ ዝኣባላታ ኣሳናዳኢትን ሓጻይትን ሽማገለ ቆምና። ንጊዜኡ ናይ በይንና ኣኼባ ጌርና ነብስና ንምስራዕ ናይ ስራሕ ምምቃል ማለት ኣቦ ወንበር ጸሃየ ቀለታ ( ካብ ሽወደን ) ዋና ጸሓፊ ታደሰ ኣስመላሽ ( ካብ ጀርመን ) ሰነዳትን ሎጂስቲክን ሙሴ ዓማር ( ካብ ኖርወይ ) ተኽለሰንበት ገ/ማርያም ( ካብ ሆላንድ ) ባይረ ገ/ወልዲ ( ካብ ሽወደን) ኮና ስራሕና ጀመርና። ብጻይና ባይረ ገ/ወልዲ ብሰንኪ ዉልቃዊ ጸገም ኣብ ሳልሳይ ኣኼባና ሲሒቡ። ዝተረፍና ኣባላት ኣሳናዳኢት ሽማገለ ድሕሪ 9 ስሩዕ ኣኼባታትን ኣቦ ወንበርን ዋና ጸሓፍን ከም ኣድላይነቱ መዓልታዊ እናተራኸብና ብግዱስ ተሓባበርነት ብ/ትዕበን ብ/ነጋስን እንሆ ብሓርፋፍ ካብ ዝረኸብናዮ ጸብጻብ ንጡፋት ኣባላት ዞባ ኤውሮጳ እንሆ 47 ተሳተፍቲ ጉባኤ ክኾኑ ከለዉ ኣባላት መሪሕነት ሰልፊ ንምትብባዕናን ስሪዒታዊ ክብርን ከኣ ከም ተዓዘብቲ ኣብ መንጎና ብምህላዎም ንሕበን።
ክቡራት ተሳተፍቲ 4ይ ጉባኤ ፡
ሎሚ 4ይ ጉባኤና ኣብ እነካይደሉ ዘሎና እዋን ብፍሉይን ኣገዳሲን ዝገብርዎ ጸለውቲ ዝኾኑ ዕዉታት ብድሆታት እነስምረሎምን ዕዉታት ብድሆታት ንምዝካር ፡ 1ይ. ብመጀመርታ ሰልፍና ሰልፍኹም ሰ.ዲ.ህ.ኤ. ዝሰገሮም ሓያላት ጽንኩራት መድረኽ ስጡምን መትከላዊ ንቅሓት ግዛተ ሕጊ ዝመለልያኡ ሓያል መሰረታት ኤውሮጳ ኣገናዕ ብምባል፡ ንለባምን ተባዕ ሕጋዊ ኣታላልያ መሪሕነት ሰልፍና ከኣ ኣድናቆትና ንገልጽ።
2ይ. ንህልዊ ኩነታት ህዝብናን ሃገርናን ደምበ ተቋውሞኡን ብዓሚቁ ብምኩር ንቅሓትን ብምምዛን ምስ ኩሉ ደላይ ለውጢ እንኮፍትሒ ሓባራዊ ቃልሲ ምኻኑ ኣሚኑ ዘውጽኦ እማመ ብድርብ ነስምረሉ።
3ይ. ሓድሽ ተረኽቦ ናይ ኢትዮ ኤሪትረያ ሰላም ድምጺ ብወገ ኢትዮጵያ ብሩህ ግብራዊ ዕርቅን ምሕረትን ምስ ህዝቡ ጽቡቅ ክኸይድ ከሎ ብወገን ኤርትራ ክሳብ ሎሚ ቀጻሊ ዕንደራን መናወራትን እንተዘይኮይኑ ጌና ጸልማት ብምህላዉ ስክፍ ከቢድ እዩ። ኮይኑ ግና መሪሕነትና ብጥንቁቅ ኣስተብህሎ ይከታተሎ ስለ ዘሎ እምንቶና ንጥቅሚ ተቃላሳይ ህዝብና ኣሕሊፉ ከም ዘይህብ ንኣምን ሙሉእ ደገፍና ደጊምና ነስምረሉ።
ኣብ መደምደምታ ከም ኣሳናዳኢት ሽማገለ ኣብ ሓጺር ጊዜ ዝተመኮርናዮ ክፍሊ ስርርዕ ሰልፍና ንኣሽቱ ድኽመታት ስለ ዝሬኤና ንምጽጋኑ ንምብርባሩ ኣስተምህሮ ሓጸርቲ ኮርስ ኮንፈረንስ ናይ መራሕቲ ጨናፍር ናይ ኣባላትን ንምምልማል ቅልጡፍ መደብ ክሰርዕ ንላቦ። ምዕቡል ዘሎናዮ መበል 21 ክፍለ ዘመን ቅኑዕ ብቁዕ ሰብ ናብ ቅኑዕ ቦታ !!! ተመክሮን ግድምናን መንቀሊ እምበር ዓይነታዊ ለውጢ ዝጥረ ብትምህርቲ ጥራሕ እዩ ብምባል ንላቦ።
ሓቢርና ነድምጽ ከነስምዕ፡ ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ !!!
ኣሳናዳኢት ሽማገለ 4ይ ጉባኤ ዞባ ኤውሮጳ ሰ.ዲ.ህ.ኤ. 03 08 2018
ፈስቲቫል ፍራንክፎርት 2018 ኣጋይሽ ኣብ ምቕባል%AM, %03 %987 %2018 %00:%Aug Written by Festival committee
“ብሓባር ንስራሕ ከነድምዕ፡ ብሓባር ነድምጽ ከነስሞ” ኣብ ትሕቲ ዝብል ጭርሖ፡ ብኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ማሕበርን ጨናፍር ሰዲህኤ ኣብ ኤውሮጳን ኣብ ምስንዳእ ዝጸንሐ፡ ፈስቲቫል ኤርትራ 2018 ምድላዋቱ ወዲኡ ካብ ዝተፈላለያ ሃገራት ኤውሮጳ፡ ካብ ሽወደን፡ ኖርወይ፡ ደንማርክ፡ ፈረንሳ፡ ዓባይ ብሪጣንያ፡ ካብ ኣመሪካን ካብ ዝተፈላለያ ከተማታት ጀርመንን ዝመጹን ዝመጻን ኣጋይሽ ምቕባል ጀሚሩ ይርከብ። ብዘይካዚ ክልተ ካብቶም ንሕና ምስ ህዝብና ኣብ ፈስቲቫል ፍራንክፎርት ተራኺብና በታ እንኽላ ሞያ ከነሐጉሶ ድሉዋት ኢና ዝበሉ ኣባላት ኪነት እውን ካብ ስዊዘርላንድ ፍራንክፎርት ምብጽሖም ተረጋጊጹ ኣሎ። ካብዚኣቶም ሓው ዓሊቶ ኣርባዕተ ካብ ቋንቋታት ኤርትር መሊኹ ዝጻወት ከምዝኮነውን ተገንዚብና ኣለና።
ኣባላት ኣሳናዳኢት ሽማግለ እንተኮነ እውን ብዕለት 02.08.2018 ድሕሪ ቀትሪ ኣብ ቦታ ፈስቲቫል ተረኪቦም፡ ሰዓታት ዝወሰደ ኣኼባ ገይሮም እቲ ዝግባእ ምስንዳእ ከምዘጠናቐቁን፡ ቁጽሪ ተወከልቲ ተቓወምቲ ውድባትን ምንቅስቓሳትን፡ ወሲኩ ምህላዉን፡ ናይቶም ብኣካል ክሳተፉ ዘይካኣሉ ማሕበራትን ትካላትን ድማ ብጽሑፍን ብቃልን ዝተሰነ ናይ ደገፍ መልእክትታት ዝመጸ ምህላዉ ብምግንዛብ፡ ኣብተዳልዩ ዝጸንሐ ፕሮግራም ፈስቲቫል ምምሕያሻት ገይሮም ከምዘለዉ ተነጊሩ።
ኣብ ተክኒካውን ምምሕዳራውን ጉዳያት እንተኮነ’ውን፡ ኣደራሽ ተሰሪዑ፡ ንፈስቲቫል ዘድሊ መዘናግዒ ንብረት ኣብ ክልተ ኣደራሻት ተዳልዩ ከምዘሎ እውን ተሓቢሩ ኣሎ።
ኣብ ፈስቲቫል ፍራንክፎርት 2018 ብጽቡቕ የራኽበና!!
ቦታ ፈስቲቫል፡ Merton str. 26 – 28
Frankfurt am Main- Bockenheimer warte.


c: text/html

text:
ታሪኽ ገዳም ደብረ ኮል አቡነ ቡሩከ ኣምላክ!
ገዳም ደብረ ኮል ኣብ ዞባ ደቡብ ንኡስ ዞባ እምኒ ኃይሊ ከባቢ መራጕዝ ይርከብ። መሥራቲ ናይዚ ገዳም’ዚ ድማ አቡነ ቡሩከ ኣምላክ እዩ። ወለዲ አቡነ ቡሩከ ኣምላክ ኣቦኡ ንጉሥ ቴዎቅሪጦስ፣ ኣደኡ ኸኣ ንግሥቲ ሚሊዳማ ይበሃሉ። እዞም ክልተ ሰብ ሕጊ ቤተ ሰብ እግዚአብሔር ዝኾኑ ወለዲ፡ ውላድ ስኢኖም ወትሩ ይጽልዩ ስለዝነበሩ፡ ነዚ ቅዱስ ኣቦ ብዕለት ሓደ ግንቦት ወለዱ። ኣብ ኣርብዓ መዓልቱ ተጠሚቑ ኸኣ ‘ዓምደ ሚካኤል’ ዝብል ስም ተሰየመ። ዓምደ ሚካኤል፡ ብኣካልን ብመንፈስን ምስ ደልደለ፡ ወለዱ እኳ ኸመርዕውዎ እንተ ፈቐዱ፡ ንሱ ግና ወዲ ንጉሥ ምድሪ ካብ ምዃን ወዲ ንጉሥ ሰማይ ምዃን መረጸ።
ብፍቓድ እግዚኣብሔር ብተራዳእነት ቅዱስ ሚካኤል ካብቲ ዝነበሮ ግዝኣት ሮማ ናብቲ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስን ኣቡነ ኣብሳዲን ዝነበርዎ ‘ስብዓ’ ዝተባህለ ኣብ ዞባ ደቡብ ዝርከብ ደብረ ማርያም መጽአ። ኣብዚ ቦታ’ዚ ግብረ ዲቁና ኣጺፊፉ ምስ ተማህረ መዓርገ ዲቁና ካብ ጳጳስ ኣባ ሚካኤል ተሠየመ። ድኅሪ 5ተ ዓመት ካብ አቡነ አብሳዲ ኣልባሰ ምንኵስና ምስ ተቐበለ ኸኣ ‘ቡሩከ አምላከ’ ዝብል ስም ምንኵስና ተዋህቦ።
አቡነ ቡሩከ ኣምላክ፡ ትምህርቱ ምስ ኣጻፈፈን ብጸጋ ምስ ዓበየን ‘ሥልጣነ ክህነት’ ካብ ጳጳስ ሚካኤል ተቐብአ።
ኣብ ደብረ ማርያም፡ ብተጋድሎን ጽኑዕ ብሕትውናን ርድእናን ብዝተፈላለየ ኣገልግሎት ቤተ ክርስቲያንን ብትግሃትን ትሕትናን ምስ ኣገልገለ፡ ናብታ ብልምላሜኣ ተበሃጊት፡ ማየ ሕይወት ዝርከባ ማኅደረ ንጹሓን ጻድቃን ዝኾነት ደብረ ኮል ሙራደ ቃል መጽአ። ኣብዚ ደብረ ኮል፡ ጽኑዕ መንፈሳዊ ተጋድሎን ተኣምራትን እናፈጸመ ን63 ዓመታት ተቐመጠ። ከምኡ’ውን ንደብረ ኮል መዕረፊኡ ገይሩ እናተዘዋወረ ኣብ ምድረ ኣግዓዚ ስብከተ ወንጌልን ኣገልግሎት ቤተ ክርስቲያንን ኣስፍሐ። መርኣያ ናይዚ ድማ ብስም ቅድስት ድንግል ማርያም ታቦት ኣብ ውሽጢ ገዳም ከምኡ ኸኣ ብስም ቅዱስ ሚካኤል ታቦት ኣብ ዓዲ ጋርፋ ተኸለ። ሎሚ ኣብ ገዳም ዝርከብ ታቦት እምበር ኣብ ዓዲ ጋርፋ ዝተተኽለ ታቦት ብዘመን ግራኝ ስለዝነደደ የለን።
“ዳግማይ መጣዕ ሊባኖስ” ዝተባህለ አቡነ ቡሩከ ኣምላክ፡ በቲ እግዚአብሔር ዝሃቦ ጸጋ፡ ንሱ ኣብ ዝወዓሎን ዝኃደሮን ዘዕረፈሉን ዝረገጾን ዝፍልፍሉ ፈወስቲ ማያት ኣዝዮም ብዙኃት እዮም። ኣብ ዝተፈላለየ ከባቢታት ሃገርና ማየ ጸሎት ኮይኖም ድማ ሕሙማንን ድዉያንን እናተፈወሱሎም ይርከቡ ኣለዉ። ንኣፍልጦን ንምልላይን ዝኣክል ሓሓደ ኣብነታት ንምጥቃስ፦
1. ካብቲ ብዅናት ሸፋቱ ዝተወግአ ጐድኑ ዝወፅእ ማየ ጸሎት ክሳዕ ሎሚ የገልግል ኣሎ፣
2. ኣብ ሕንብርቲ ሓማሴን ኣብ በትሩ ዝጨብጨበትላ ማየ ጸሎት ኣሎ፣
2. ኣብ ማይ ለሓም መራጕዝ ማይ ሻኻ ዝተባህለ ክሳዕ ሎሚ ማየ ጸሎት ኮይኑ የገልግል ኣሎ፣
3. ኣብ ዓዲ ሓውያ መራጕዝ፣
4. ኣብ ዓዲ ጋርፋ ማየ ሃብተ እግዚእ እናተባህለ ዚጽዋዕ ማይ ክሳዕ ሎሚ ማየ ጸሎት ኮይኑ የገልግል ኣሎ፣
5. ኣብ ሕምብርቲን ኣሰር እግሩ ዝረገጾ ትእምርቲ ዘለዎ ንወገን ሰሜን ሕምብርቲን
7. ኣብ ዓዲ ሸረፈቶ፡ ኣብታ ማይ ዘውፅአላ ቤተ ክርስቲያን ተሓኒፃ ኣላ።
8. ኣብ ሽምድብልቕ፡ ኣብታ ማይ ዘውፅአላ ቤተ ክርስቲያን ተሓኒፃ ኣላ።
9. ኣብ ደቂ ጴጥሮስ፣
10. ኣብ ጕሪታት፣ ኣብታ ማይ ዘውፅአላ ቤተ ክርስቲያን ተሓኒፃ ኣላ።
11. . . . ወዘይመስሎ
ከምቲ እግዚአብሔር ‘ኪዳነ ተካየድኩ ምስለ ኅሩያንየ’ መዝ. ዝበሎ ንአቡነ ቡሩከ ኣምላክ ጽኑዕ ንዘለዓለም ዝነብር ቃል ኪዳን ኣተወሉ። እዚ ቃል ኪዳን’ዚ ስምካ ዝጽውዐ፡ መጽሓፍ ገድልኻ ዘጽሓፈን ዝሰምዐን፡ ብስምካ ንሽጉር ዝረድአን መባእ ዝሃበን፡ ኣብቲ ብስምካ ዝተጸውዐ ቤተ ክርስቲያን ብትግሃት ዘገልገለን ዝተሳለመን፡ ንማየ ጸሎትካ ብእምነት ዝተሓጽበ . . . በረኸት ሥጋን ድኅነት ነፍስን ክህቦ እየ ዝብል እዩ።
አቡነ ቡሩከ ኣምላክ ኣቐዲሙ 62 ዓመት ኣብ ደብረ ማርያምን ቅድሚኡን፡ ብምቕጻል ድማ 63 ዓመት ኣብ ደብረ ኮል ብጠቕላላ 125 ዓመት ዕድመ ምስ ገበረ፡ በቲ እግዚኣብሔር ዝገለጸሉ ንረድኡ ሃብተ እግዚእ ዕለተ ዕረፍቱን ኵሉ ዘጋጥም ኵነታትን ነገሮ። ልክዕ ንሃብተ እግዚእ ከምዝሓበሮ ድማ ብኣረማውያን ሸፋቱ ዕለት 14 ነሓሴ 1415 ዓ.ም. ብሰማዕትነት ዓረፈ። ካብቲ በቶም ሸፋቱ ዝተወግአ ጐድኑ ዝወፅአ ጽሩይ ማይን ካብ ውሽጢ መቓብሩ ዝፍልፍል ማይን ክሳዕ ሎሚ ሕሙማን እናፈወሰ፡ ድዉያን እናኣሕወየ፡ ኣጋንንቲ እናኣውፅአን ዝተፈላለየ ተኣምራት እናገበረን ይርከብ ኣሎ።
ካብቲ ዝዓረፈሉ ጊዜ ጀሚሮም ድማ ሕዝበ ክርስቲያን፡ ዝክረ በዓል ልደቱ (1 ግንቦት) ከምኡ’ውን ዕለተ ዕረፍቱ (14 ነሐሴ) ንከኽብሩን፣ ነቲ ዝዓረፈሉ መቓብር ክሳለሙን ጸበሉ ክሰትዩን ክሕጸቡን ካብ ርኁቕ ከባቢታት ከይተረፈ ናብዚ ገዳሙ ደብረ ኮል ምስ መጽኡ እዮም።
ስለዚ ተኻፋሊ ጸሎቱን ቃል ኪዳኑን ምእንቲ ኽንከውን መጽሓፈ ገድሉ ኸነንብብን ናብ ገዳሙ ክነግድን ንገዳሙ ጕልበታውን ገንዘባውን ንዋታውን ሓገዝ ኽንገብረሉ ይግባእ። ነዚ ንምግባር ድማ ረድኤት እግዚአብሔር ኣይፈለየና!

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ፡ ብዘይ ሕጋዊ ኣገባብ፡ ብዘይ ፍሉጥ ክስን ፍርድን በቲ እንኮ ዕሉል መላኺ እሳያስ ኣፈወርቂ ተቐይዱን ካብ ስድራ ቤቱ፣ መቕርቡ፣ መጋድልቱን ፈተውቱን ተነጺሉ ኣብ ሓንቲ ሸላ ካብ ዝዕጾ፡ ሎሚ 06 ጥቅምቲ 2015 መበል 24 ዓመቱ ኣቑጺሩ ኣሎ።
ቢትወደድ ካብ ኣቡኡ ኣቶ ኣብርሃ ኣስፍሃን ኣዲኡ ወ/ሮ ቅድስቲ ተወልደመድህን ብ 1953 ተወሊዱ። ኣብ 1972 ድማ ን ናጽነት ኤርትራ ክቃለስ ምስ ህዝባዊ ሓይልታት ተወዲቡ ን19 ዓመት ተጋዲሉ ካብቶም ንናጽነት ህያው ዝገበሩ ኣብነታዊ ጅግና እዩ።
ንማእሰርቲ ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ ኣመልኪቱ፡ በቲ ንዓመታት ብዘይ ክስን ፍርድን ኣሲሩዎ ዝርከብ ጨካን ስርዓት ንህዝቢ ዝተዋህበ ሓበሬታ እኳ እንተ ዘየለ፡ ምኽንያት መእሰሪ ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ ብቐንዱ ምስ ምኽባር ሉኣላዊ ግዝኣት ሃገርና ዝተኣሳሰረ ምዃኑ ግን ብሰፊሑ ይንገር።
እንተኾነ፡ እቲ ክጸልኣካ ከም ኣረጊት ጨርቂ ዝጉሕፈካ፡ ጽግም ክብሎ ከሎ ድማ መታን ክጥቀመልካ ካብቲ ዝደርበየካ ጓሓፍ ከልዕለካ ምንም ዘይዓጅቦ ጉዳመኛ መላኺ ኢሰያስ ኣፍወርቂ፡ ንሂወትን ንብረትን ኤርትራ ዝህሙኽ ኲናት ምስ ኢትዮጵያ ክኣጉድ ምዃኑ ኣብ ዘረጋገጸሉ ስዓት፡ ምፍታሕ ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ ኣድላዪ ኮይኑ ስለ ዝረኸቦ፡ ዕረ እናጠዓሞ ነጻ ክለቆ ተገዲዱ። ስለ ዝኾነ ድማ፡ ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢተወደድ ኣብርሃ ድህሪ ናይ ሰብዓን ኣርባዕተን ኣዋርሕ ማእሰርቲ ወይ’ውን ድሕሪ ናይ ሽድሽተ ዓመታትን ክልተ ኣዋርሕን ቀይዲ ንፈለማ ግዜ ብዕለት24 ታሕሳስ 1997 ካብታ ከም ሕሱም ዝተሳቐየላ ሸላ ሓራ ወጽዩ።
ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ፡ ዘይፍትሓዊ ማእሰርቲ ስርዓት ኢሰያስ ኣየባህረሮን፣ ተስፋ ኣየቑረጾን፣ ኣየጃጀዎን። እኳ ድኣ ብኣንጻሩ፡ መንፈስ ቃልሱ ብዝሓየለ ንኸጠንክር ዝያዳ ሓጊዙዎን ንብዙሓት ኣብ ናይ ዲሞክራስያዊ ለውጢ ዘምጽእ ሰውራ ንኽዓስሉ ዝጽውዕ ሃያል መልእኽታት ናብ ህዝቡ ንኽዝርግሕ ሃጊዙዎ እዩ።
ኣብተን ክልተ ኣዋርሕ’ውን ዘይኣኽላ ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ ጽሓይ ብርሃን ደጊሙ ክርእየለን ዝኸኣለ ውሑዳት ምዓልታት፡ ዳርጋ እቲ ዝበዝሕ ጊዚኡ ጠንቂ መእሰሪኡ ከምቲ እቲ ስርዓት ብሓሶት ዘመኽንዮ ዘይኮነስ፡ ረብሓ ሃገርን ህዝብን ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ኣየእቱን እየ ኢሉ ንውሳኔታትን ትእዛዛትን መላኺ ኢሰያስ ስለ ዘይርዓመ ምዃኑ ንህዝቢ ብግሉጽ እናረደእን ህዝቢ ስለቲ ዝወደቀሉ ዕላማጸኒዑ ደው ክብልን ኣንጻር ዝኾነ ዕንደራውን ፋሉላዊን ኣካይዳ እቲ ስርዓት ክምክትን ኣብ ምጉስጓስን ኣብ ምስትምሃርን እዩ ኣሕሊፉዎ።
ስርዓት ኢሳያስ፡ ከምዚ ዝዓይነቱ ሓደገኛ ምልዕዓል ነቲ ንነዊሕ ግዜ ከጻውዶ ዝጸንሓ ብርሰትን ጽንተትን ሃገርን ህዝብን ዕሽሽ ኢሉ ኣመት ቀጻልነት ዕንደራዊ ምልኹን ስልጣኑን ጥራይ ዘቐድም እኩይ ኣተሓሳስቡኡ ዝዓግትን ዕምሪ ባርባራዊ ግዝኣቱ ዘቕሕም ሓደገኛ ተበግሶ ምኹዋኑ ብኣግኡ ስለ ዝተሰቆሮ ንሓርበኛ ተጋዳላይ ቢተወደድ ኣብርሃ ናብታ ካብ ጥቅምቲ 1991 ስጋዕ ታሕሳስ 1997፡ ንሽድሽተ ዓመታት ከም ወኻርያ ተዓምጺጹላ ዝነበረ ጸልማት ሸላ መሊሱዎ።
ካብ 1997 ክሳብ ሎሚ ድማ ገና ኣብታ ጸልማትን ጽምዋን ሸላ ተዓጽዩ ዝርከብ ኤርትራዊ ኔልሰን ማንዴላ እዩ! እዚ ክንብል ከለና ነቶም ኣብ ጽኑዕ ማእሰርቲ ዘህለፎም ብዝሂ ዓመታት ኣብ ግምት ብምእታው እምበር፡ ሰብኣዊ ኣተሓሕዛ ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ካልኣይ መደበር ፖሊስ ካርሸሊ ኣብ ኣስመራ ምስ ሰብኣዊ ኣተሓሕዛ ቤት ማእሰርቲ ኔልሰን ማንዴላ ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃ ብምዝማድ ክረእ እንከሎ፡ ናይ ሰማይን ምድርን ፍልልያት ከምዘለዎ ዘንጊዕና ኣይኮናን።
ካብዚ ብምቕጻል፡ ክቡር ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ ድሕሪ ካብ ቤት ማእሰርቲ ምውጽኡን ቅድሚ ናብቲ ዝወጻሉ ቤት ማእሰርቲ ደጊሙ ምእታዉን ኣብ ዝነበረ ሓጺር ጊዜ ኣብ መቓብር ናይቶም እሱ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከሎ ዝዓረፉን ዝተቐብሩን ወላዲኡ ተረኺቡ ዕታር ዕምበባ ናብ መቓብር ኣብኡ ምስ ኣንበረ፡ ንደቂ ዓዱ፡ ንተወላዶ ዓዲ ሞንጎንቲ ዘስምዖ ኣገዳስነቱ ነዚ ሕጂ ዘሎን ንዝቕጽልን ኤርትራዊ ወለዶታት ሓጋዚ ዝኾነን፡ ከም ኣገዳሲ ቅርሲ እዛ ሃገር ብጥንቃቐ ክተሓዝን ክስነድን ዘለዎ ብሱል መደረ ክቡር ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ ከም ዘለዎ ነቕርበልኩም።
ሓልዮት ሰብኣዊ መሰላት – ኤርትራ
ለንደን
ዓዲ እንግሊዝ


text:
ኣብ ውሕስነት ምግብን ከባቢዊያ ሓለዋን ኣተኲሩ ትማሊ ሰኒ ኣብዝተኻየደ መድረኽ ዝተረኸቡ ቀዳማይ ምንስቴር ሃይለማሪያም ደሳለኝ ኣብ ቀረባ ኣብ ኢዃተሪያል ግኒ ዝተራኸቡ መራሕቲ ቅድሚ 10 ዓመታት ዝተጀመረ ናይ ኣፍሪካ ልምዓት ሕርሻ ሓፈሻዊ መርሃ ግብሪ ንምፍታሽ ከምዝነበረ ኣዘኻኺሮም።
ብመሰረት እቲ መርሃ ግብሪ እውን ስርዓት ሕርሻ ዘመናዊ ንምግባር ሃገራት ወሲነን ክምርሓሉ ከምዝፀንሓ እውን ኣዘኻኺሮም።
ብመሰረት እቲ ገምጋም እውን ኢሎም ቀዳማይ ምንስቴር ሃይለማሪያም ሕርሻ ንናይ ኣፍሪካ ዕብየት ቀንዲ ኣንቀሳቐሲ ሞተር ኮይኑ ከምዝቕፅልን ህይወት መብዛሕቲኦም ኣፍሪካዊያን ኣብ ምህርቲ ሕርሻ ዝተመስረተ ምዃኑን ኣረጋጊፅና ኣለና ኢሎም።እንትወሓደ ንዝቕፅሉ 10 ዓመታት እውን ኣብ ሕርሻ ክነተኩር ከምዘለና ተገንዚብና ኣለና ኢሎም ብምቕፃል።
ለውጢ ኩነታት ኣየር ኣብ ምህርቲ ሕርሻ ዓብዪ ፈተና ከምዝኾነ ኣቶ ሃይለማሪያም ብምግላፅ በዚ ምኽንያት እውን ኣብ ሓድ ሓደ ሃገራት ብፅሒት ሕርሻ ካብ ሓፈሻዊ ምህርቲ ናብ 4 ሚእታዊ ምውራዱ ሓቢሮም።
ኩነታት ለውጢ ኣየር ንመራሕቲ ኣፍሪካ ኣዝዩ ቁልፊ ጉዳይ ብምዃኑ ጭቡጣት ሸቶታት ምቕማጥ ከምዝግባእ ብምብሕባር ካብቲ ካሊእ ዓለም ዝደልዩዎ ከምዚ ኢሎም።
ድልውነት ኣለና።ድልውነትና ናብ ተግባር ንምቕያት ግን ውስኑነት ዓቕሚ ኣለና።ስለዚ ንለውጢ ኩነታት ኣየር ንምግጣም ዘድሊ ዓቕምና ንምህናፅ ሓገዝ መንግስትን ህዝብን ዩናይትድ ስቴትስ የድልየና እዩ ኢሎም።
ኣፍሪካ ካብ ዓለም 60 ምእታዊ ተሓራሲ መሬት ከምዘለዋ ብምሕባር ሰብ ሃብቲ ናብ ኣፍሪካ ብምምፃእ መዋእለ ንዋዮም ንኸፍሱ ፀዊዖም ቀዳማይ ምንስቴር ሃይለማሪያም ደሳለኝ።


text:
እታ ጋንታ ንትግራይ ወኪላ ናብ ብሄራዊ ሊግ ኢትዮጵያ ዝሓለፈት ብሕታዊት ጋንታ እያ፡፡ ኰይኑ ግና ንተፃወቲ፣ንኣሰልጠንትን ካልኦት ኣባላት እታ ጋንታን ሓዊሱ 30 ሰባት ዛጊድ መሃያ ኣይረኸቡን፡፡
ፀሓፊ ቦርድ እታ ጋንታ ኣይተ ዘርኣይ ተስፋይ ምምሕዳር ራያ ዓዘቦ ዛጊድ 1.2 ሚልየን ቅርሺ ወፃኢ ከምዝገበረሎም ንኢዶም መሃያ ንምኽፋል ግና ልዕሊ ዓቕሙ ኰይኑ'ሎ ኢሎም፡፡
ዋና ኣማሓዳሪ ወረዳ ራያ ዓዘቦ ኣይተ ክፍሎም ሃይለ ብወገኖም እቲ ወረዳ ንምግቢ፣ንመደቀሲ፣ንመጓዓዝን ንመዓልታዊ ዓስቢን ይኸፍል'ሎ ኢሎም፡፡ ሓደ ኣጀንዳ ልምዓት ገይሩ ብምውሳድ ድማ ብዛዕባ እቲ ፀገም ምስ ህዝቢ ይዝትየሉን ገንዘብ የዋህልልን ምህላዉ እውን ተዛሪቦም፡፡
ካብዚ ብተወሳኺ ክልላዊ ምምሕዳር ነቲ ፀገም ክፈልጦ ከምዝተገብረን ሓገዝቲ ኣካላት ዘዝኻኣልዎ ንኸበርክቱ ፃውዒት ከምዝቐረበን ኣይተ ክፍሎም ገሊፆም፡፡ ኣባላት እታ ጋንታ በቲ ኣጓኒፉዎም ዘሎ ፀገም ከይተምበርከኹ ጉዕዞኦም ክቕፅሉ ድማ ተላብዮም፡፡
ፕሬዚደንት ፌደሬሽን ኩዕሶ እግሪ ትግራይ ኣይተ ሐሸ ለማ እቲ ፀገም ልዕሊ ዓቕሚ እቲ ወረዳ ምዃኑ ንፈልጥ ኢና፤ ናትና ግደ ድማ ኣብ ወረዳታት ጋንታታት ንኽጣየሻ ምምራሕን ሞያዊ ዓቕሚ ንኸጥርያ ምስልጣንን እምበር ገንዘባዊ ዓቕሚ እቲ ወረዳ እዩ ከተኣኻኽብ ዝግበኦ ኢሎም፡፡
ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ራያ ዓዘቦ ዓሚ ብደረጃ ሃገር ኣብ ኣርባምንጭ ኣብ መንጎ 38 ጋንታታት ኣብ ዝተኻየደ ግጥም ካብተን ናብ ብሄራዊ ሊግ ዝሓለፋ 8 ጋንታታት ራብዓይ ደረጃ ሒዛ ዝሓለፈት ብሕታዊት ጋንታ ትግራይ ምዃና ይፍለጥ፡፡


text:
ነቲ ኣኼባ ዝመርሑዎ ኣብ ዝሓለፈ ናይ ኣዳማ ጉባኤ ምኽትል ኣቦ መንበር ኮይኖም ዝተመረፁ ናይ ሎሚ ቀዳማይ ምንስቴር ሃይለማሪያም ደሳለኝ እዮም።
ኢህወደግ ዝጀመሮም ስራሕቲ ህንፀት ኣመራርሓን ምትኽኻእን ኣብቲ ናይ ባህር ዳር ጉባኤ ዝልዓሉ ከምዝኾኑ ናይቲ ፓርቲ ላዕለዋይ ኣመራርሓን ኣቦ መንበር ኣሰናዳኢ ጉባኤን ኣቶ ሬድዋን ሑሴን ንመንግስታዊ መራኸቢ ብዙሃን ገሊፆም።
እቲ ገዛኢ ፓርቲ ኣብ ኣዳማ ጉባኤ ምስካየደ ኢህወድግ ብብዙሓት ለውጥታት እዩ ሓሊፉ።ኣብቲ እዋን ኣቦ መንበር ዝነበሩ ሎሚ ብህይወት ስለዘየለው ኣብ መሪሕነት እቲ ፓርቲ ምሽግሻግ ተገይሮም።ኣብ ናይ መንግስቲ ካብኔት እውን ውሱን ለውጥታት ተራእዮም እዮም።
እዚ ናይ ባህር ዳር ጉብኤ ኣቦ መንበርን ምኽትል ኣቦመንበር እቲ ፓርቲ ክመርፅ እዩ።
ምንጭታት ኢህወዴግ ንቪኦኤ ከምዝገለፅዎ ኣቦ መንበር ኣቶ ሃይለማሪያም ደሳለኝን ምኽትሎም ኣቶ ደመቀ መኮነንን ዳግማይ ክምረፁ እዮም።ናይዚ ምኽንያት ድማ ኢሎም እቶም ምንጭታት ክልቲኦም መራሕቲ ብፖሊስ ምትኽኻእ ናብ ሓላፍነት ስለዝደየቡ እዩ ኢሎም።
ኢህወዴግ ድሕሪ 2002 ዓ/ም ሃገራዊ ምርጫ ኣብ ሰለስተ ዙር ዝፍፀም ናይ ኣመራርሓ ምትኽኻእ መስርሕ ኣብ ግብሪ እናውዓለ ይርከብ።
በዚ መሰረት ኣብ መጀመሪያ 2003 ዓ/ም ብዝተርኣየ ፈላማይ ዙር ምትኽኻእ ናይ ኢህወደግ ምኽትል ኣቦመንበርን ምኽትል ቀዳማይ ምንስቴርን ዝነበሩ ኣቶ ኣዲሱ ለገሰ ከምኡ’ውን ምኽትል ኣቦመንበር ህውሓትን ምንስቴር ጉዳያት ወፃእን ዝነበሩ ኣቶ ስዩም መስፍን ካብ ስልጣኖም ምውራዶም ይዝከር።
ኢህወደግ ካልኣይ ዙር ናይ ስልጣን ምትኽኻእ ኣብ ናይ ባህር ዳር ጉብኤ ክትግብር ምዃኑ ዝሓበሩ እቶም ምንጭታት ካብ ስራሕ ፈፃሚ እቲ ፓርቲ ከምኡ’ውን ካብ ናይ መንግስቲ ስልጣን ዝለቁ ሰበስልጣን ከምዝህልው ተዛሪቦም።እኒ መን ክኾኑ ከምዝኽእሉ ግን እቶም ምንጭታት ሪኢቶ ካብ ምሃብ ተቖጢቦም ኣለው።
ቅድሚ ናይ ኢህወዴግ ጉባኤ ኣርባዕቲኦም ኣባል ፓርትታት ናይ ባዕሎም ኣመራርሓ ከምዝመርፁ ተፈሊጡ’ሎ።
900 ዕዱማት ሓዊሱ 250 ሰባት ኣብቲ ጉባኤ ከምዝርከቡ ኣሰናዳኢ ኮሚቴ ኣፍሊጡ’ሎ።15 ናይ ወፃኢ ሃገራት ፓርትታት እውን ክርከቡ እዮም ተባሂሉ’ሎ።


text:
ዶ/ር ፈትየን ኣባይ ውድብ ሕብረት ኣፍሪካ ኣብ ዘካይዶ ዓመታዊ ሽልማት ብሉፃት ሊቃውንቲ ኣብ ናይ 2014 ዘበነ ውድድር ተዓዊተን።
ዶ/ር ፈትየን ኣብቲ ዓወት ዘበፀሐን ኣብ ትግራይ ኣብ ‘ቶም ዝሓለፉ 5 ዓመታት ኣብ ዘርኢ ስገም ኣብ ዘካየደኦ ምርምር ሰለስተ ምሩፃት ዓሌት ስገም ስለዝረኸባን በዚ ድማ ሓረስቶት ክጥቀሙ ስለዘኽአላን እዩ። ዶ/ር ፈትየን ምስ ሓረስቶት ትግራይ ብምዃን ኣብ ዘካየደኦ ሳይንሳዊ ምርምር ፈላሚት፣ፈቲናን ሕርይትን ዝተሰየማ ምሩፃት ዓሌት ዘርኢ ስገም ተረኺቡ’ሎ።
በዚ ዕዉት ምርምር እዚ ሓረስቶት ትግራይ ካብ ሄክታር 20 ኩንታል ስገም ዝረኽቡ ዝነበሩ ሎሚ ኣብቲ ምሒር ድርቂ ዝሃስዮ ከባቢታት ትግራይ 40 ኩንታል ይረኽቡ ኣለዉ፤ ኣብቲ ፅቡቕ ክራማት ዝረክብ ከባቢታት ድማ 60 ኩንታል ክረኽቡ ክኢሎም እዮም፤ እዚ ድማ ዓብዪ ለውጢ እዩ ኢለን ዶ/ር ፈትየን።
ውድብ ሕብረት ኣፍሪካ ነቲ መርሃ ግብሪ ሽልማት ብ2009 ዓ.ፈ ዝጀመሮ እንትኾን ዶ/ር ፈትየን ኣባይ ነቲ ሽልማት ዝተዓወታ ፈላሚት ኢትዮጵያዊት በዓልቲ ሞያ ሕርሻ እየን።
ዶ/ር ፈትየን ኣብ ዩኒቨርሲቲ መቐለ ንዝሓለፉ 20 ዓማውቲ ዘምሀራን ኣብ ካልኦት ሃገራት ኣፍሪካ ብሞያአን ዝሳተፋን ኣብ ከይዲ ስረሐን ልዑል ምስግናን ብርክት ዝበለ ሽልማትን ዝረኸባ ተመራማሪት እየን።


text:
ኣቀዲመን ዝተጋጠማ ጋንታታት ጣልያንን ኡሩጓይን፣ኣብ‘ቲ ካልኣይ ግጥም ድማ ምውዳቃ ዘረጋገፀት እንግሊዝን ምሕላፋ ርጉፅ ዝኾነ ኮስታሪካን‘የን። ዜሮ ንዜሮ‘የን ዕረፍቲ ወፂኤን።ንጣልያን ማዕረ ምፍልላይ ወይ ምዕዋት፣ ንኡሩጓይ ግና ግድን ክትስዕር‘ለዋ ዝብል ቅድመ ኩነታት ሒዘን‘የን ናብ ሜዳ ኣትየን።
ኣብ መጀመርታ ፍርቂ ፀወታ፣ተሰለፍቲ ጣልያን ዜሮ ንዜሮ ከምዘዋፅኦም ፈሊጦም ብሓደ ኣብ ቅድሚት ዝሰርዕዎ ማርዮ ባላቶሊ ጥራሕ ንከጥዑን ዝያዳ ክከላኸሉን‘ዮም መሪፆም።እዚ ቅዲ ፀወታ‘ዚ ተዓዊቶምሉ‘ውን ክሳብ ካምቢያ።
ኡሩጓይ ብወገና ብሱኣረዝ ዝምራሕ ሓይሊ ናይ ቅድሚት መስመር ኣብ ምጥቃዕ ዘተኮረ ቅዲ ፀወታ‘ያ ኣካይዳ።ግን ሸቶ ንምምዝጋብ ኣይካኣለትን። ተኸላኸልቲ ጣልያን ዝያዳ ተጠናኺሮም‘ዮም ውዒሎም።
ድሕሪ ዕረፍቲ እቲ ፀወታ ብዘይገለ ለውጢ ዜሮ ንዜሮ‘ዩ ቀፂሉ።ንማርዮ ቀይሩ ዝኣተወ ማርትስዮ ኣብ ልዕሊ ተሰላፋይ ኡሩጓይ ሓደገኛ ጥቅዓት ፈፂምካ ተባሂሉ ብዘይ መጠንቀቂ ብቀጥታ ብቀይሕ ካርዲ ካብ ሜዳ ተሰጉጉ።ጣልያን ንፍርቂ ሰዓት ብዓሰርተ ተሰለፍቲ ክትፃወት ተገዲዳ። ውጥረትን ምጉናፅን ዝበዝሖ ግጥም ክልቲኤን ጋንታታት ቀፂሉ።ኣብ መበል ሰማንያን ሓደን ደቃይቅ ኡሩጓይ ካብ ኩርናዕ ንዝተቀልዐት ኩዕሶ ቁፅሪ ሰለስተ ብሕቆኡ ተደሪቡ ናብ ሸቶ ቀይሩዋ።ኡሩጓይ ንኣዝያ ተድልያ ወርቃዊት ሸቶ ኣመዝጊባ።ቴስዓ ደቃይቅ ተዛዚሙ።ዝባኸነ ደቃይቅ ንምክሕዓስ ሓሙሽተ ደቃይቅ ተወሲኹ።ለውጢ ከይተራየሉ ተፈፂሙ። ጋንታ ጣልያን ንቀዳማይ ዙር ምሕላፍ ከይከኣለት ተሪፋ።
ካብ‘ቲ ካልኣይ ግጥም ኮስታሪካ ምስ እንግሊዝ ዜሮ ንዜሮ ተፈላልየን። ብመሰረት‘ዚ ካብ‘ዚ ምድብ‘ዚ ኮስታሪካ ብሸውዓተ ነጥቢ ቀዲማ፣ኡሩጓይ ብኣርባዕተ ነጥቢ ካልኣይ ኮይና ሓሊፈን።ጣልያንን እንግሊዝን ካብ‘ዚ ናይ ሎም-ዘበን ፅዋዕ ዓለም ወፃኢ ኮይነን‘ለዋ።
ኣብ ዘረባና፣ገና ዘይተረጋገፀ ግን ቀልጢፉ ዘይሃስስ ፀገም ኣንፃር ተሰላፋይ ኡሩጓይ ሉኢስ ስዋረስ ይበጋገስ‘ሎ።ንተኸላኻላይ ጣልያን ነኪስዎ ዝብል። እዚ ኣመለኛ ሱኣረዝ ቅድሚ ሎሚ ክልተ ጊዜ ንተፃረርቱ ነኪሱ ተባሂሉ ፅኑዕ መቅፃዕቲ ከምዝተበየኖ ዝዝከር‘ዩ።
ጃፓንን ኮሎምብያን ማዕረ ሓደ ንሓደ ተፈላልየን።ኮሎምብያ ቀዳመይቲ ኮይና ሓሊፋ።ክፉት ማዕፆ ንምሕላፍ ኣጋጢምዋ ዝነበረ ጋንታ ኣይቮሪኮስት ብዘሕፍር ኣፀዋውታ ብግሪክ ክልተ ንሓደ ተሳዒራ ካብ ውድድር ወፃኢ ኮይና።ተፃወቲ ኣይቮሪኮስት ከም‘ዚ ዝዓይነቱ ዝወረደ ታሪኽ ከምዝግቡ መጀመርተኦም ኣይኮነን።


text:
ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣብ ዓለም ኣሻቓሊ ጉዳይ ጥዕና ኮይኑ ዘሎ ቫይረስ ዚካ ንፈለማ ግዜ ኣብ 1947 ዓ.ም.ፈ ኣብ ኡጋንዳ ስዒቡ ናብ ደቡባዊ ኽፋል ርሑቕ ምብራቕ ተጋፊሑ ኣብ 2007 ከምዝተርኣየን ሕጂ ድማ ካብ ዝሓለፈ ዓመት ጀሚሩ ኣብ ደቡባዊ ኣሜሪካ ኣብ ቺሌ ጀሚሩ ብብዝሒ ኣብ ብራዚል ተጋፊሑ ይርከብ ይብሉ ኣጋይሽ መደብ ህዝቢ ክኢላታት ተመሓላለፍቲ ሕማማት ዶ/ር ሳሙኤል ሃይለኣብን ዶ/ር ዳውድ ሰይድ ሲራጅን።
ዶ/ር ዳውድ ኣብ ኢስት ካሮላይና ብሮዲ ቤት ትምህርቲ ሕክምና መምህር ውሽጣዊ ሕማማትን ተመሓላላፍቲ ሕማማትን ከምኡ እውን ዳይረክተር ፕሮግራም ተመሓላለፍቲ ሕማማት እዮም።ዶ/ር ሳሙኤል ሃይለኣብ ድማ ኣብ ክፍለ-ግዝኣት ኣሪዞና ከተማ ፊነክስ ኣብ ዝተፈላለያ ትካላት ጥዕና ላዕለዋይ ሓኪም ተመሓላለፍቲ ሕማማት ዝሰርሑ ኮይኖም ብፍላይ ድማ ኣብ ሆስፒታል ባነር ሓላፊ መቆፃፀሪ ተመሓለለፍቲ ሕማማትን እዮም።
ሕማም ዚካ ቫይረስ ንነፍሰ ፁራት ደቂ ኣንስትዮ እንተዘይኮይኑ ነቲ ካልእ ሰብ ብዙሕ ዘተሓሳስብ ከምዘይኮነ'ውን እዞም ክኢላታት ይገልፁ ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ኣቶ ሃይለ ሒዞምዎ ዝርከቡ ሓልፍነት ፍሉይ ልኡኽ ዋና ፀሓፊ ኣብ ሱዳንን ደቡብ ሱዳንን ከምዝቕፅልሉን ኣገልግሎት ዘመኖም 30 ሰነ 2013 ኣ/ፈ ይዛዝሙ ንዘለው ዛካሪ ሙቡሪ-ሙይታ ከምዝትክኡዎምን ተፍሊጡ’ሎ።
ኣቶ ሃይል መንቆሪየስ ኣብ ጉዳያት ኣፍሪካን ሕቡራት መንግስታትን ዘዋህለልዎ ሰፊሕ ተመኩሮ እዮም ሒዞም ዝምደቡ ዘለው።ኣብ ሱዳንን ደቡብ ሱዳንን ፍሉይ ልኡኽ ሕቡራት መንግስታት ኮይኖም ኣብ 2011 ቅድሚ ምምዛዞም ካብ 2010 ኣ/ፈ ጀሚሮም ወኪልን ሓላፍን ልኡኽ ሕቡራት መንግስታት ኣብ ሱዳን፣ካብ 2007 ክሳብ 2010 ኣ/ፈ ድማ ምኽትል ዋና ፀሓፊ ፖለቲካዊ ጉዳያት ብምዃን ሰሪሖም።
ኣብ ሕቡራት መንግስታት ኣብ ዝተፈላለዩ እዋናት ንነዊሕ እዋን ቅድሚ ምግልጋሎም ካብ 1991 ክሳብ 2000 ኣ/ፈ ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ኢትዮጵያን ውድብ ሓድነት ኣፍሪካን፣ፍሉይ ልኡኽ ሱማሊያን ዓበይቲ ቓላይን ከምኡ’ውን ኣብ ሕቡራት መንግስታት ቀዋሚ ልኡኽ መንግስቲ ኤርትራ ብምዃን ኣብ ዝተፈላለዩ ብርክታት ሓላፍንት ኣገልጊሎም እዮም።


text:
ን10 ዓመታት ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ምስጢራዊ ቤትማእሰርቲ ዝጸንሑ ክልተ ኤርትራውያን ጋዜጠኛታት ኣብ`ዚ ዝሓለፈ መወዳእታ ሰሙን ከምዝተፈትሑ ይግለጽ ኣሎ።
ጋዜጠኛታት ተሌቪዥን ኤርትራ ዝነበሩ ተስፋልደት ኪዳነን ሳልሕ ጋማን፡ ኣብ ኢትዮጵያ ከምዝተፈትሑ፡ ኣባላት ስድራቤት ጋዜጠኛ ተስፋልደት ኪዳነ ንድምጺ ኣሜሪካ ቋንቋ ትግርኛ ዘረጋገጹ ክኾኑ ኸለዉ፡ ተጣበቕቲ ናጻ ፕረስ`ውን ኣፍሊጦም ኣለዉ።
ሳልሕ ጋማ ናብ ኤርትራ ከምዘምርሐ`ውን እቶም ምንጭታት ይጠቕሱ።
ተስፋልደት ኪዳነን ሳልሕ እድሪስ ጋማን፡ ኣብ 2006 ዓ.ም፡ ሰራዊት ኢትዮጵያ ንደቡባዊ ሶማል ኣብ ዝወረረሉ እዋን፡ ኣብ ዶብ- ኬንያ ከምዝተታሕዙ ኮሚቴ ተሓላቒ ጋዜጠኛታት ጠቒሱ ኔሩ።
ብዛዕባ ምፍታሕ`ቶም ጋዜጠኛታት፡ ካብ ሰበስልጣን ኢትዮጵያ ኾነ ኤርትራ ዝተረኽበ ሓበሬታ ዛጊት የለን።
ክልቲኦም መንግስታት፡ ኣብ ኣፍሪቃ ብምእሳር ጋዜጠኛታት ብቐዳምነት ዝስርዑ ምኳኖም፡ ሲ-ፒ-ጀይን ካልኦት ተጣበቕቲ ናጻ ፕረስን ብተደጋጋሚ ክገልጹ ምጽንሖም ይፍለጥ።


text:
ኣብ ቤን መስከረም ሆስፒታል ላዕለዋይ መራሒ ሕክምናዊ ዋኒን ዶ/ር ኪዳኑ እስጢፋኖስ ዝኾነ ይኹን ማእኸል ሕክምና ንምኽፋት ሰለስተ መመዘኒ ረቑሓትት ኣለዉ። ሕክምና መውሀቢ ዝኸውን እኹል ህንፃ፣እቲ ትካል ክህቦ ዝግባእ ግልጋሎት፣ ከምኡ’ውን ሰብ ሞያ ሕይሊ ሰብን ሕክምንዊ ናውትን እዩ ይብሉ።
ብመሰረት እዚ ዛጊድ ኣብ ከተማ መቐለ ብተግባር ግልጋሎት ምሃብ ዝጀመሩ ክልተ ሆስፒታላትን 20 ላዕለዎት ክሊኒካትን ኣለዉ። ብተወሳኺ ኣብ ቀረባ እውን ናብ ሆስፒታል ብርኪ ዝዓብዩ ማእኸላት ሕክምና ኣለዉ።
ኣብ ትግራይ ኣብ ኩሎም ዞባታት ክሊኒካት ዘይብላ ዞባ የላን ኢሎም ዶ/ር ኪዳኑ።
ቤን መስከረም ልዕል ዝበሉ ሕክምናዊ ምርመራ ሓውሱ ግልጋሎት ምርመራ ካንሰር፣ ቅፅበታዊ ድኻም ልቢ፣ ሕፈስ፣ መኻንነት ከምኡ ድማ መጥባሕትን ሕክምና ስንን ካልኦትን ይህብ።
ዶ/ር ሓደ ካብቶም ኣብ ኢትዮዽያ ዘለዉ ውሱናት ሰብ ሞያ ላዕለዎት መጥባሕቲ እንትኾኑ ኣብ ትግራይ ካልኣይ ሰብ ዘይብሎም ብሕታዊ ባዓል ሞያ እዮም። ብፍላይ ፈጋር ክንፈርን ታሕናግን፣ ብተፈጥርኡ ዝጎደለ ኣካል ወይ ዝተጨምደደ ምዕራይ ዘካተተ ሕክምና ይህቡ።
ዶ/ር ኪዳኑ እዚ ክእለቶም እዚ ኣብ ማእኸል ሕክምናዊ ትምህርቲ ዩኒቨርስቲ መቐለ ብደረጃ ምረቓን ድህረ ምረቓ ንምሃብ ሓሲቦም ኣለዉ።


text:
ኣብ ዞባ ጋሽ-ባርካ፡ ኣብ ወሰናስን ዓበይትን ንኣሽቱን ሩባታትን ካልእ ልሙዕ ቦታታትን ብውልቅን ማሕበርን ናይ ዝለምዕ ዘሎ ጀራዲን ግጉይ ኣተሓሕዛ ንምእራም – ብ12 ታሕሳስ ኣብ ከተማ ባረንቱ ናይ ዘተ ርክብ ተኻዪዱ።
እቲ ብላዕለዋይ ኮሚተ መኸተ ልምዓት ምዕራባዊ ዞባ ዝተወደበ ርክብ፡ ኣተሓሕዛ ልምዓት ጀራዲን ንኣዋጃትን መምርሒታትን ሚኒስትሪ መሬት፡ ማይ ኣከባብን ተኸቲሉ ዝኸደሉ ኣገባብ ብምርግጋጽ፡ ኣፍራይነት ንምዕባይ ዝዓለመ እዩ።፡
ክኢላታት ሕርሻን መሬትን ኣብ ዘቕረብዎ ጸብጻብ፡ እቲ ዞባ – ከም ጋሽ፡ ባርካን ሳዋን ዝኣመሰሉ ዓበይቲ ሩባታት ዝስንጥቕዎ ኣብ ርእሲ ምዃኑ፡ ሰፊሕን ፍርያምን መሬት ከምዝውንን፡ ብግቡእ ምስ ዝለምዕ ድማ ንጠለባት ሃገር ኣዕጊቡ ንሰደድ ዝቐንዐ ፍርያት ክሕፈሶ ዝኽእል ምዃኑ ሓቢሮም።
መንግስቲ፡ ዜጋታት ኣልሚዖም ንነብሶምን ንሃገሮምን ዝበቅዕ ምህርቲ ክሓፍሱ ምእንቲ፡ በብግዜኡ ዕድላት ክኸፍት ከምዝጸንሐ፡ ነቲ ዕድል ተጠቒሞም ልዕሊ 1,300 ሓረስቶት ኣብ ኣስታት 5 ሽሕ ሄክታር ልምዓት መስኖ ከካይዱ ምጽንሖም ዝጠቐሱ’ቶም ክኢላታት፡ መብዛሕትኦም ኣልማዕቲ ግዳ ሕጊን መምርሒታትን እናጠሓሱ መሬት ከባኽኑ ከምዝጸንሑ ኣረዲኦም።
ካብ’ቲ ብቐጻሊ ክፍጸም ዝጸንሐ ጥሕሰታት ሕጊ፡ ብዘይ ሕጋዊ ፍቓድ መሬት ምልማዕ፡ ከተልምዖ ዝተዋህበካ መሬት ንኻልኦት ምክራይን ምሻጥን፡ ዝተመርሓልካ መሬት ዘይምልማዕ፡ ብዘይፍቓድ ካብ ዝተወሰነልካ ንላዕሊ መሬት ምሓዝ፡ ግቡእካ ዘይምኽፋልን ካልኦትን ዘጠቓልል ኮይኑ፡ ብዝምልከተን ኣካላት ክወሃብ ንዝጸንሐ ሓበሬታን መምርሕን ዕሽሽ ተባሂሉ ንዓመታት ከምዝቐጸለ ተዘርዚሩ።
ኮሚተ መኸተ ልምዓት ምዕራባዊ ዞባ፡ ኣብ ባይታ ንዘሎ ኣተሓሕዛ ጀራዲንን ክረምታዊ ሕርሻን ብምዕምቈት ብምርዳእ፡ ዝቐረቡ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ፡ ከምኡ’ውን መምርሒታትን ኣዋጃትን ሚኒስትሪ መሬት፡ ማይን ኣከባብን ብምግንዛብ፡ ንመምርሒ መሰል ተጠቃምነት ክረምታዊ ሕርሻ ምርኲስ ብምግባርን ርእይቶታት ህዝቢ ኣብ ግምት ብምእታውን፡ ሕርሻዊ እቶት ብምኽዕባት ረብሓ ህዝብን ሃገርን ዘረጋግጽ ህጹጽ ግብራዊ ስጉምቲ ክውሰድ ወሲኑ።
እቲ ውሳነ፡ ንኣብነታውያንን ብሕጊ ተቐዪዶም ንዝሰርሑን ጻዕራማት ሓረስቶት ዘተባብዕ፡ ነቶም ካብ ሕጊ ወጻኢ መሬትን ኣከባብን ዘባኸኑ ድማ ዝእርም ምዃኑ፡ ኣብ’ቲ ኣጋጣሚ ተገሊጹ።


text:
ኣብ ኢትዮጵያ ከምዝውስኽ ትጽቢት ንዝግበረሉ ቁጽሪ ተሓጋዛይ ንምርዳእ ኣሜሪካን ካልኦት ኣጋራት ምላሽ ንምሃብ ቅሩባት እዮም ኢለን ኣምባሳደር ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ፓትሪሻ ሃስላክ።ንሰን እዚ ዝበላ ምስ ቪኦኤ ኣብዘካየድኦ ቃለ መጠይቕ ክኸውን ኸሎ ኣምባሳደር ፓትሪሻ ሃስላክ ሃገረን ይዛዘም አብ ዘሎ ዓመተ 2015 ኣሜሪካ ናይ 128 ሚሊዮን ዶላር ሓገዝ ክትህብ ምኳና ገሊጸን።
ናይ በልጊ ዝናብ ብምጥፍኡ ምስ ናይ ክረምቲ ክስተት ኤል-ኒኖ ተደሚሩ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ኢትዮጵያ ንድርቂ ተቓሊዖም ኣለው።ህጹጽ ሓገዝ ናይ ዘድልዮም ኢትዮጵያዊያን ቁጽሪ'ውን 8.2 ሚሊዮን በጺሑ’ሎ።ንናይ ድርቂ ሓደጋ ዝተቓልዑ ዜጋታት ይሕግዙ ካብ መንጎ ዘለው ዓለምለኸ ኣጋራት ቀንዲ ዝኾነ ዩናይትድ ስቴትስ ይልዋወጡ ምስ ዘለው ኩነታት ህጹጽ ሓገዝ ትገብር ከምዘላ ትገልጽ አብማሳደር ፓትሪሻ።
'መንግስቲ ዩናይትድ ስቴትስ ኣብ ዓመተ 2015 ንኢትዮጵያዊያን ናይ 128 ሚሊዮን ዶላር ህጹጽ ሓገዝ ኣብ ምሃብ ይርከብ።እዚ ድማ ንዝተከለሰ ናይ ሰብኣዊ ሓገዝ ሰነድ ኣብ ዝሓለፈ ነሓሰ ቅድሚ ምውጽኡ ዝተውሃበ ናይ 42.7 ሚሊዮን ዶላር ከምኡ እውን ካብ መንግስቲ ኢትዮጵያ ንዝቐረበ ሓድሽ ሕቶ ምላሽ ንምሃብ ዝትውሃበ 85.7 ሚሊዮን ዶላር ወሲኹ'ዩ'ኢለን።
ምሉእ ትሕዝቶ ንምስማዕ አብዚ ይኸአል።


text:
ናይ ኢትዮጵያ ፌደራላዊ ዴሞክራሲያዊ ሓድነት መደረኽ ዝሓለፈ ሰንበት 28 ሓምለ 2005 ዓ/ም ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣዳራሽ ሓይሊ መብራህቲ ኣብ ዝፀውዖ ህዝባዊ ኣኼባ ኣባል ኣመራርሓ እቲ ፓርቲ ዶ/ር ነጋሶ ጊዳዳ ኢህወዴግ ንዝሓለፉ 22 ዓመታት ሰብኣውን ዴሞክራዊያን መሰላት ዜጋታት ኣየኽበረን ኢሎም።
ዶ/ር ነጋሶ ህዝቢ መሰሉ ንኽግበረሉ ስልዝሓተተ ንማእሰርቲ፣ንመውቃዕትን ንሞትን ተቓሊዑ ክብሉ ናይ ኣዋሳ፣ምርጫ 1997 ዓ/ ም ስዒቡ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝጠፍአ ህይወትን ካልኦትን ከም ኣብነት ጠቒሶም።ኣብ ቀረባ እውን ዜጋታት መሰሎም ስለዝሓተቱ ኣብ ማእሰርቲ ይርከቡ ኣለው ኢሎም ዶ/ር ነጋሶ።
መንግስቲ ኣብ ጉዳይ ሃይማኖት ጣልቃ ይኣቲ’ሎ፤ንዓመታት ካብ ዝነብሩሎም ከባቢታት ንሰባት የመዛብል ኣሎ ኢሎም ብምውሳኽ።’’ናይ ሃይማኖት ፀገም ኣሎ፤ጣልቃ ምእታው ኣሎ፤በዚ ምኽንያት ድማ ነገራት ካብ ኢድ እናወፁ እዮም።ሓደገኛ እዩ።ብሃይማኖት ዝመፅእ ሽግር ብቐሊሉ ጠጠው ክብል ኣይኽእልን።’’
ዶ/ር ነጋሶ ብምቕፃል መንግስቲ ንዜጋታት ካብ መጥቓዕቲ ዝሕልው ከይኮኑስ ንመጥቓዕቲ ዘሳጥሑ ሕግታት እናውፅአ ከምዝርከብ ብምግላፅ ሕጊ ፀረ ሽብር፣ናይ ማሕበራትን ረድኤትን ትካላት ሕጊ፣ናይ ፕሬስ ሕግን ዝኣመሰሉ ከም ኣብነት ጠቒሶም ዶ/ር ነጋሶ።
እዞም ሕግታት እዚኦም ይኹን ኣብቲ ሕገ መንግስቲ ዝርከቡ ኣሰሓሐብቲ ሕግታት ክመሓየሹ ወይ ክውገዱ በዞም ሕግታት ተፈሪዱዎም ዝተኣሰሩ ድማ ንኽፍትሑ ሓቲቶም።እዚኦም ከይተፈትሑ እንድሕር ተሪፎም ኢትዮጵያ ከም ሃገር ምቕፃላ ኣብ ሕቶ ክኣቲ እዩ ኢሎም።
መንግስቲ ግን ነዞም ዝቐረቡ ኽስታት ብተደጋጋሚ ይነፅጎም።ካብ 1995 ዓ/ም ጀሚሩ ኣብ ስራሕ ዝርከብ ሕገ መንግስቲ ብዝኾነ ይኹን መዕቀኒ ዴሞክራሲያዊ ከምዝኾነን መንግስቲ ኣብ ጉዳይ ሃይማኖት ሃይማኖት ድማ ኣብ ጉዳያት ፖለቲካን መንግስትን ከምዘይኣትው ኣጥቢቑ ይከራኸር።
ፀረ ሽብር ሕግን ናይ ማሕበራትን ረድኤትን ሕግን ድማ ናይ ዜጋታት መሰልን ረብሓን ንምሕላው ዝወፁ እምበር ንፖለቲካዊ መራሕቲ፣ጋዜጠኛታት ወይ ንካልኦት ዜጋታት ንምዕፋን ዝወፁ ኣይኮኑን ክብል መንግስቲ ይከራኸር።


text:
መንግስቲ ሶማል ኣባል ፈፃሚ ስራሕ ግንባር ሓርነት ኦጋዴን ዓብዲሓኪም ሼኽ ሙሴ ንኢትዮጵያ ኣሕሊፉ ምሃቡ ብምኹናን ዓለምለኸ ማሕበረሰብ ጣልቃ ክኣትው ግንባር ነጻነት ኦጋዴን/ኦብነግ/ሓቲቱ።መንግስቲ ኢትዮጵያ እቲ ኣባል መሪሕነት ኣብ ኢዱ ከምዝርከብ ኣረጋጊፁ’ሎ።
ቀልቢ ዳጋ ብዝብል ሽም ዝፅውዑ ኣባል መሪሕነት ግንባር ሓርነት ኦጋዴን ኣብ ናይ ሶማል ከተማ ጋልካዮ ብሰራሕተኛታት ፀጥታ እታ ሃገር ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን 17 ነሓሰ 2009 ዓ.ም ከምዝተትሓዙ ናይቲ ውድብ ኣባል ፈፃሚ ስራሕን ሓላፊ ኮሚኒኬሽንን ሓበሬታን ኣቶ ሓሰን ኣብዱላሂ ገሊፆም።
ንሶም ብተወሳኺ ቀልቢ ዳጋ ወይም ዓብዲከሪም ሼኽ ሙሴ ካብ መንግስቲ ሶማል ንምፍታሕ ዝተገብረ ፃዕሪ ከይሰመረ ተሪፉ 22 ነሓሰ 2009 ዓ.ም ንሰበስልጣን ኢትዮጵያ ኣሕሊፎም ሂቦምዎም ኢሎም።
እቶም ወሃቢ ቃል እቲ ተግባር ንዓለምለኸ ሕጊ ዝፃረር እዩ ኢሎም።
“ብዓለምለኸ ሕጊ መሰረት ኣብ ሞቓድሾ ንሰለስተ ዓመታት ይነብር ዝነበረ ሓደ ዜጋ ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ኣሕሊፍካ ምሃብ ብናይ ሕቡራት ሃገራት ፍቑድ ኣይኮነን።እዚ ብመንግስቲ ሶማል ዝተፈፀመ ተቐባልነት ዘይብሉ ፀያፍ ተግባር ስለዝኾነ ንኽኑኖ።”
ሰበ ስልጣን መንግስቲ ሶማል ብዛዕባ እቲ ጉዳይ ንምዝራብ ፍቓደኛታት ኣይኮኑን።መንግስቲ ኢትዮጵያ ዓብዱከሪም ሸኽ ሙሴ ኣብ ኢዱ ከምዝርከብ ዘረጋገፁ ሚንስትር ኮሚኒኬሽን ዶ/ር ነገሪ ሌንጮ ከምዚ ኢሎም።
“እዚ ሰብ እዚ ላዕለዋይ ኣመራርሓ ኦብነግ እዩ።ዝተዋፈረሉ ተግባር ቅድሚ ሎሚ ክግለፅ ከምዝፀንሐ ናይ ኦብነግ ላዕለዋይ ወታደራዊ ኣዛዚ ብምዃን ይንቀሳቐስ ስለዝነበረን ብመንግስቲ ብግብረሽብራ ካብዝተመደቡ ሓደ ምዃኑን ስለዝፍለጥ በዚ እዩ ተታሒዙ።”
ኦብነግ ኣብ ናይ ኢትዮጵያ ክልል ሶማሊያ እናተነሳቐሰ ብረታዊ ቓልሲ ዘካይድ ተቓዋሚ ጉጅለ ክኸውን ከሎ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣሸባሪ ኢሉ ካብ ዝመደቦም ካልኦት ውድባት ሓደ እዩ።


text:
ኣብ ኢትዮጵያ ዳይረክተር ፕሮግራም ምግቢ ዓለም ዓብዱ ዲያንግ ሎማዕንቲ ረቡዕ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝሃብዎ መግለፂ ብዛዕባ ግዙፍ ዋሕዚ ስደተኛታት ደቡብ ሱዳንን ስግኣት ትካሎምን ገሊፆም ።ካብ ታሕሳስ ጀሚሩ ኣስታት 140 ሽሕ ደቡብ ሱዳናዊያን ናብ ኢትዮጵያ ኣትዮም ኣለው ምስበሉ ኣስዒቦም ‘’ፅቡቕ ኣቀባብላ ተገይሩሎም ኣሎ፤ንፅቡቕ ኣቀባብል ስደተኛታት ድማ ንመንግስቲ ክነመስግኖ ንደሊ’’ኢሎም።
ዋሒዝ ስደተኛታት ከምዘደንገፆም ዝገለፁ ዓብዱ ዲያንግ ድልየት ስድተኛታት ንምላእ ኣብ ዓመት120 ሚሊዮን ዶላር ከምዘድሊ ብምሕባር ኣብ ኢዶም ዘሎ ግን ካሳብ ዝቕፅል ነሓሰ ጥራሕ ዝኸውን እዩ ኢሎም።እቲ ዘሎ ሕፅረት ንዓለምለኸ ማሕብረሰብ ከምዘፍለጡ እውን ገሊፆም።
ናብ ክልል ጋምቤል ብኣካል ብምኻድ ንስድተኛታት ከምዝርኣዩን መብዛሕቲኦም ደቂ ኣንስትዮን ህፃናትን ምዃኖምን ሓቢሮም።
ኣብ ደቡብ ሱዳን ኩነታት እንድሕር ዘይተመሓይሹ ናብ ኢትዮጵያ ዝኣትው ስደተኛታት ብምኽንያት ግጭት ጥራሕ ከይኮነስ ብምኽንያት ዓፀቦ እውን ክኸውን ከምዝኽእል ብምሕባር እቲ ዋሕዚ ብዝለዓለ ደረጃ ከይውስኽ ዘለዎም ስግኣት ገሊፆም።
ፕሮግራም ምግቢ ዓለም ኣብ ኢትዮጵያ ንዝርከቡ ስድተኛታት ምሕጋዝ ጥራሕ ከይኮነስ ኣብ ኢትዮጵያ ዝተፈላለዪ ናይ ረድኤትን ናይ ልምዓት ስራሕትን እውን እናሓገዘ እዩ።
ኣብ ዝሓለፈ ዓመት በቲ ትካል ንሓሙሽተ ሚሊዮን ሰባት ረድኤት ከምዝሃበ ዘዘኻኸሩ ዓብዱ ዲያንግ ኣብ ዕለታዊ ረድኤት ግን ኣወንታዊ ለውጢ ከምዘሎ ኣብሪሆም።
ምስ ዝሓለፈ እዋን ክነፃፀር ከሎ ሎሚ ክሳብ ክልተ ሚሊዮን ዝኾኑ ሰባት ጥራሕ እዮም ዕለታዊ ረድኤት ዝረኽቡ ዘለው።ኣዝዩ ኣወንታዊ ምዕባለ ተራኢዩ’ሎ፤ኢትዮጵያዊያን ንዓርሶም ክኽእሉ ተስፋ ኣለና ኢሎም ንሶም።
ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብ ኢትዮጵያ መብዛሕቲኦም ዜጋታት ሱማሊያ፣ደቡብ ሱዳንን ኤርትራን ዝኾኑ ልዕሊ ፍርቂ ሚሊዮን ስደተኛታት ከምዝርከቡ ሓቢሮም ኣብ ኢትዮጵያ ዳይረክተር ፕሮግራም ምግቢ ዓለም ኣብዱ ደንግ።


text:
ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ፖለቲካዊ ኩነታት ጣልቃ ምእታው ወይ ሓገዝ ዘድልዮ ኣይኮነን ክብሉ ዋና ፀሓፊ ኢጋድ ማሕቡብ ማዕሊም ሓቢሮም።መራሕቲ እታ ሃገር ባዕሎም መፍትሒ የናድይሉ ዘሎ ኩነታት እዩ እውን ኢሎም።ቀዳማይ ሚንስትር ካብ ስልጣን ወሪደ ኣካል ፍታሕ ክኸውን እደልው እየ ካብ ምባል እንታይ ዓይነት ፖለቲካዊ ድልውነት እዩ ዝድለ ዘሎ ክብሉ እውን ሓቲቶም ኣለው።ኢጋድ ንቅድመ መጠንቀቕታን ምክልኻልን ግጭት ከምኡ እውን ንዲፕሎማሲያዊ ስራሃት ዝውዕል ናይ 42 ሚሊዮን ዩሮ ስምምዕ ምስ ሕብረት ኣውሮጳን ትካል ልምዓት ኦስቲራያን ተፈራሪሙ’ሎ።
ኢትዮጵያ ባዕላ እትመርሖ ኢጋድ ክሳብ ሕዚ ኣብታ ሃገር ብዛዕባ ዘሎ እዋናዊ ኩነታት ዝሃቦ ርእይቶ ኣይሃበን።ካብ ስልጣኖም ክወርዱ ዝሓተቱ ቀዳማይ ሚንስትር ሃይለማሪያም ደሳለኝ ኣቦ ወንበር ኢጋድ እውን እዮም።
ዋና ፀሓፊ ኢጋድ ኣምባሳደር ማሕቡብ ማዕሊም ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ኣብዝሃብዎ ቃል መራሕቲ እታ ሃገር ነቲ ፀገም ንምፍታሕ ባዕሎም ይሰርሑ ኣለው ኢሎም።
ኣብ ዶብ ኦሮሚያን ሶማሊያን ብዝተፈጥረ ግጭት ኣስታት ሓደ ሚሊዮን ዜጋታት ተመዛቢሎም፣ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት እታ ሃገር ብዝተፈጥሩ ግጭታት እውን ህይወት ብዙሓት ሰባት ምጥፍኡን ተደጋጋሚ ዘይምርግጋኣት ምፍጣሮም ይፍለጥ።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣዋጅ ህፁፅ ግዜ ዝኣወጀ ፀገማት ብስሩዕ ሕጋዊ ኣገባብ ምፍታሕ ኣይተኽኣለን ብዝብል እዩ።
ኣብ ቅድመ መጠንቀቕታን ምክልኻልን ግጭት ጠሚቱ ኣብ ዲፕሎማሲን ልዝብን ዝኣመሰሉ ዓውድታት ሰላምን ፀጥታን ዝሰርሕ ኢጋድ ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ኩነታት ጣልቃ ምእታው ወይ ሓገዝ ዘድልድዮም ኣይኮነን ይብል። ኬንያዊ ዋና ፀሓፊ ናይቲ ውድብ ኣምባሳደር ማሕቡብ ማዕሊም “ኣብ ከባቢና ፀገማት ሰላም ፀጥታን ዝፈጥር ሕድ ሕድ ምንቅስቓስ የተሓሳስበና እዩ።ዘጠራጥር እውን ኣይኮነን።ግን ሕድ ሕድ ሃገር ነዚ ዝሕዘሉ ስልቲ እንታይ ከምዝኾነ ምውሳን ኣለና።በዚ መንፅር ጉዳይ ኢትዮጵያ ናይ ፓርቲ ፖለቲካ ምዃኑ ንፈልጥ ኢና።ኣነ ዘለኒ ሓበሬታ ምኽንያቱ እቲ ጉዳይ ብቐረባ ዝከታተሎ ስለዘይኮንኩ፣ ገዛኢ ፓርቲ ኢትዮጵያ ነዚ ኮፍ ኢሉ ይዘራርበሉ ከምዘሎ እዩ።”
“ስለዝኾነ ኣቦ ወንበር ኢጋድ ዝኾኑ መራሒ መንግስቲ ኢትዮጵያ ክቡር ሃይለማሪያም ደሳለኝ ዝገበሩዎ ኣበርኽቶ ሪኢኻ ኢኻ።ኣብ ቅድሚ ዓለምለኸ ቴሌቪዥን ቀሪቦም ንዘራረበሎም ዘለና ፖለቲካዊ ጉዳያት ኣለው፤ኣካል ናይቲ ፍታሕ ክኸውን እደልይ እየ ኢሎም ተዛሪቦም።ንዕኡ ምስ ሰማዕኹ ኣነ ባዕለይ ንብዓተይ’ዩ መፂኡ።ብኣብሃህልኦም ኣዚየ ኣዚየ እየ ተተንኪፈ።እዚ ፀገማት ንምፍታሕ ዓብዪ ናይ መሪሕነት ብቕዓት መርኣያ መንገዲ እዩ።ኣብዛ ኣህጉር ከምኦም ዝኣመሰሉ ሰባት ቁፅሪ ከምዝውስኽ ተስፋ ንገብር።”
እቶም ዋና ፀሓፊ ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ እዋናዊ ኩነታት ንምፍታሕ መንግስቲ ድልየት እናርኣየ ስለዝኾነ እቲ ፀገም ካብ ዓቕሚ ናይታ ሃገር ኣይኮነን ይብሉ።
ነዚ እውን እዩ ጉዳይ ኢትዮጵያ ካብ ኢትዮጵያ ወፃኢ መዘራረቢ ጉዳይ ኣይኮነን ዝብል ዘለኹ።መራሕቲ ኢትዮጵያ ፍታሕ እናሃብሉ ዝርከብሉ ጉዳይ እዩ።ስለዝኾነ ንሕና ክንዘራረበሉ ኣይደልየናን።ምኽንያቱ እቶም ቀዳማይ ሚንስትር ካብ ስልጣን ዝወርዱ እንተኾይኖምን ኣካል እቲ ፍታሕ ክኸውን እደልይ እየ እንተኢሎምን ካብዚ ንላዕሊ እንታይ ዓይነት ፖለቲካዊ ድልውነት ትደሊ?ትርድኣኒ ኢኻ።ከም ኢትዮጵያዊያን ነዚ ከተድንቑዎ ኣለኩም።እዚ ኣብ ታሪኽ ከም ዓብዪ ፍፃመ ኮይኑ ዝቕመጥ እዩ።ኣብ ሃገሮም ፀገም ዘለዎም ካልኦት መራሕቲ እውን ነዚ ከም ኣብነት ክወስዱዎ ተስፋ እገብር።
“ኢጋድ ምስ ሕብረት ኣውሮጳን ትካል ልምዓት ኦስቲሪያን ዝተፈራረሞ ናይ 42 ሚሊዮን ዩሮ ስምምዕነት ኣብ ስራሕ ንዝርከቡ ፕሮግራማት ዝሕገዝ ከምዝኸውን ኣምባሳደር ማዕሊም ገሊፆም ኣለው።ተወከልቲ ሕብረት ኣውሮጳን ትካል ልምዓት ኦስቲርያን ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብዝተኻየደ ስነስርዓት ፊርማ ተረኺቦም ኣለው።”


text:
ርእሰ-ዓንቀጽ ሰዲህኤ
ብዛዕባ ናይ ኤርትራ ነጻነትን ንምርግጋጹ ዝተኻየደ ነዊሕን መሪርን ቃልስን ክዝረብ እንከሎ ከይተጠቕሱ ካብ ዘይሕለፉ ዓበይቲ ጉዳያት ሓደ ቅያ ኤትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ኣብቲ መስርሕ ቃልሲ እዩ። ወሳኒ ግደ ደቂ ኣንስትዮ ኣዕዚዝካ ንምቕራብ ኣብቲ መዋእል ቃልሲ “ብዘይ ተሳትፎ ደቂ ኣንስትዮ ዝዕወት ሰውራ የለን” ዝብል ጭረሖ ይቃላሕ ነይሩ። ሎሚ እውን ክብደት ተሳትፎ ደቂ ኣንስትዮ ህያው ኮይኑ እቲ ጭረሖ “ብዘይ ተሳትፎ ደቂ ኣንስትዮ ዝረጋገጽ ለውጢ የለን” ናብ ዝብል ማዕቢሉ ኣሎ። እዚ ጭረሖ እዚ “ኣብቲ ናይ ቃልሲ ባይታ ከመይ ኣሎ"? ዝብል ግና መልሲ ዘድልዮ ሕቶ ኮይኑ ኣሎ።
ጾታዊ ወጽዓ ደቂ ቅንስትዮ ኣዝዩ ነዊሕ ዕድመ ዘለዎ ኮይኑ፡ ደቂ ኣንስትዮ ወጽዓ መሪርወን ተወዲበን ድምጸን ኣስሚዐን ቃልሲ ዝጀመራ ቅድሚ ዝያዳ ሚእቲ ዓመታት ኣቢሉ ኣብ ኣሜሪካ ብዝተላዕለ መሰረታዊ ናይ መሰል ሕቶ ምዃኑ ታሪኽ ተጋድሎ ደቀኣንስትዮ ዓለም ይሕብር። ቃልሲ ደቂ ኣንስትዮ ናብዚ ሕጂ ዘለዎ ደረጃ ዓለም ለኻዊ ዝኽሪ 8 መጋቢት ንምብጻሕን ምውሳን ዝኽበረሉ ዕለትን ጥራይ ዘይኮነ “ሕቶ ደቂ ኣንስትዮ እንታይ እዩ"? ዝብል ንምውሳን እውን ብኣዝዩ ብዙሕ ደረጃታትን ዝተሓላለኸ መስርሕን ክሓልፍ ጸኒሑ እዩ።
ደቂ ኣንስትዮ፡ ብጾታአን ዘጋጥመን ናይ ሓባረን ጾታዊ ወጽዓ ክህልወን እንከሎ፡ ከከምቲ ናይቲ ዝነብራሉ ሃገር ሓፈሻዊ ምዕባለ፡ ዝመሓደረሉ ስርዓትን ባህላዊ ተጽዕኖን እቲ ወጽዓ ኣብ ገሊኡ ዝያዳ ዝመረረ ከም ዝኸውን ዝሰሓት ኣይኮነን። ንኣብነት ኣብዚ እዋንዚ ወጽዓ ደቂ ኣንስትዮ ካብቲ ብቑጠባዊ ምዕባለን ደሞክራሲያዊ ዕቤትን ኣብ ዝሓሸ ዝርከብ ዓለም፡ ኣብ ከም ኤርትራ ዝኣመሰላ ብቑጠባ ኮነ ብስርዓተ-ምሕደራ ኣብ ዝተሓተ ደረጃ ናይ ዝርከባ ሃገራት ደቂ ኣንስትዮ ወጽዓ ዝያዳ ከም ዝኸፍእ ምጥቃስ ይከኣል። ደቂ ኣንስትዮ ድርብ ወጽዓ እዩ ዘለወን። በቲ ሓደ ወገን ጾታዊ ወጽዓ በቲ ካልእ ወገን ደማ ከም ኩሉ ዜጋ ዘጋጥመን ኩለመዳያዊ ወጽዓ።
ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ ከም ሓደ መሰረታዊ ዓንዲ ኣብ ቃልሲ ወርትግ ክጸሓፈሉን ክዝረበሉን ዝግበኦ ኮይኑ፡ ኣብ ከምዚ ሎሚ ንርከበሉ ዘለና ናይ 8 መጋቢት ኣጋጣሚ ዝያዳ ከነድህበሉ ከኣ ባህርያዊ እዩ። 8 መጋቢት ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ኣብዚ መዳይ እንታይ ተዓሚሙ እንታይከ ተሪፉ፡ ኣብ መጻኢ ዓመትከ እንታይ ይሰራሕ ዝግምገመሉ እምበር ዓመት ምሉእ ተዘንጊዑ ጸኒሑ ዝለዓለሉ ኣይኮነን። ቃልሲ ደቂ ኣንስትዮ ዓለም-ለኻዊ ተመሳሳልነትን ናይ ሓባር ባህርን ዘለዎ ኮይኑ፡ ከከም ሃገሩ ዝቃነ ምዃኑ ፍሉጥ እዩ። ወጽዓ ደቂ ኣንስቶ ድርብ እዩ ዝብል ኣገላልጸ ሓፈሻዊ ኮይኑ፡ ናብ ጉዳይና ክንመጽእ እንከሎና ግና ድርብ ዘይኮነስ ድርብርብ እዩ። ደቂ ኣንስትዮና ካብ ተጽዕኖ ወዲ ተባዕታይ ሓራ ናይ ምውጻእ ቃልሲ ኣለወን። ብኤርትራውነተን ከኣ ካብ ኣርዑት ህግደፍ ናጻ ንምውጻእን ንኤርትራን ህዝባን ካብ ምብትታን ናይ ምድሓን ቃልሲ’ውን ኣብ ቅድሚአን ዘሎ ዕማም እዩ።
ደቂ ኣንስትዮ ኤርትራ ቃልሰን ዝተደራረበ ተሳትፎአን ድማ ኣዝዩ ድሩት ምዃኑ ከኣ ኣብ ከመይ ዝኣመሰለ ኣጸጋሚ ህጹጽ ፍታሕ ዘድልዮ ኩነታት ከም ዘለና ዘመልክት እዩ። ምኽባርን ዘይምኽባር መሰል ደቂ ኣንስትዮ ካብ ደሞክራስን ጸረ-ደሞክራስን ፈሊኻ ዝረአ ኣይኮነን። ደሞክራሲያዊ ስርዓት ኣብ ዝተረጋገጸሉ፡ መሰል ደቂ ኣንስትዮ እንተኾነ ምሉእ ብምሉእ እንተዘየለ ከኣ መብዛሕትኡ ከም ዝፍታሕ ዘጠራጥር ኣይኮነን። ሕቶ ደሞክራሲ ኣብ ዘይተመለሰሉ ከኣ ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ በይኑ ክፍታሕ ዘሎ ተኽእሎ ዜሮ እዩ። ስለዚ ግደ ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ምውጋድ እዚ ንሃገርና ዝሕምሳ ዘሎ ጉጅለ ተደራራቢ ወሳንነት ዘለዎ እዩ።
ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ክምቲ ዝድለ ኣብ ቃልሲ ዘየዋስኤን ዘሎ ምኽንያት፡ ምናልባት ናይቲ ዝሓለፈ ቃልሰን ጻማ እንታይ ከም ዝኾነ ስለ ዝረኣያ’ሞ ብኣኡ ስለ ሰከሓ ክኸውን ይኽእል ዝብል ግምት ናይ ብዙሓት እዩ። ናይዚ መንቀሊ ናይ ጉጅለ ህግደፍ ጥልመት ኮይኑ፡ ኣብኣተን ጥራይ ዝተደረት ዘይኮነስ ንመላእ ህዝቢ ኤርትራ ፈሲስዎ ዘሎ መዓት ምዃኑ ክርሳዕ ግን ኣይግባእን። እቲ ፍታሕ ከኣ ናይ ሓባር ቃልሲ ኣንጻርቲ ወጻዒ እምበር፡ ሰኪሕካ ስቕታን ካብ ቃልሲ ምርሓቕን ምምራጽ ከም ዘይኮነ ምርዳእ ከምዘድሊበዚ ኣጋጣሚ ነዘኻኽር። እንተ’ቲ ኤርትራውያን ኣብ ፈቐዶ መደበር ስደተኛታት ሓዊስካ ኣብ ኩሉ ህይወት ዘሕልፈኦ ዘለዋ ናይ ኣደነት ምረት ዘርዚርካ ዝውዳእ ስለ ዘይኮነ ብድብድቡ “ኣስካሕካሒ” ኢልካዮ ምሕላፉ ገላጺ’ዩ።
ቃልሲ ደቂ ኣንስትዮ ቃልሲ ፍርቂ ክፋል ሕብረተሰብ ስለ ዝኾነ፡ ኣብቲ ጉዳይ መሪሕ ግደ ደኣ ይህልወን እምበር ኣብኣተን ጥራይ ዝድርበ ኣይኮነን። ደቂ ተባዕትዮ እውን መሰል ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ዘይተረጋገጸሉ እቲ ኩልና እንጽበዮ ራህዋ ክረጋገጽ ከምዘይክእል ተረዲኦም ኣብ ጐነን ክስለፉ ናይ ግድን እዩ። ደቂ ኣንስትዮ ካብቲ ጾታዊ ተጽዕኖ ናጻ ንክወጻ ንደቂ ተባዕትዮ ጸላእተን ዘይኮኑስ ናይ ቃልሲ መእገረን ዝኾንሉ ኩነታት ክፈጥራ ክበቕዓ ይግበአን። ደቂ ተባዕትዮ ኣብቲ ንመሰል ደቂ ኣንስትዮ ዝግበር ቃልሲ ኣበርክተኦም ከርእዩ ከካብ ገዛእ ርእሶም ክነቕሉን ናይ ቃል ዘይኮነ ናይ ተግባር ስጉምቲ ክወስዱን ይግበኦም። ብሓሳብ ንመሰል ጓለንስተይቲ ምጭራሕ ጥራይ ዘይኮነ ኣብ ኣደታቶም፡ ኣንስቶምን ደቆምን ኣጋርነቶም ክርእዩ ይግበኦም።
ሰልፊ ደሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ፖለቲካዊ መደብ ዕዮኡ ኣብቲ ንደቂ ኣንስትዮ ዝምልከት ክፋል “መሰለን ብሕጊ ተሓልዩ፡ ብግብሪ ኣብኵሉ ህይወት ሕብረተ-ሰብ ኤርትራ ማዕረ ተሳትፎ ከምዝህልወን ንምግባር፡ ከይተሓለለ ክሰርሕ እዩ።” ዝብል ዓንቀጽ ኣብ ልዕሊ ምስፋሩ ንጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ ከም ሓደ ቀጻሊ ኣጀንዳኡ ሒዙ እዩ ዝቃለሰሉ። በዚ ታሪኻዊ ኣጋጣሚ ከኣ ዮሃና እንዳበለ ነዚ ቃልሱ ክሳብ ዝዕወት ክቕጽሎ ምዃኑ ቃል ይኣቱ። ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ ጉዳይ ሓደ ሰልፊ ወይ ውድብ ዘይኮነስ ንኹሉ ዝጸሉ መሰረታዊ ጉዳይ ብምዃኑ ደንበ ተቓውሞና እውን ብመንጽርዚ ርእዩ ክሰርሓሉ ዝግባእ እዩ።
ከምቲ “ካብ ጉይይ ምውዓል ክሳድ ምሓዝ” ዝብልዎ፡ ኣብዚ ኣጋጣሚ 8 መጋቢት ዓለም ለኸ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ ንዝከረሉ ዘለና ኣጋጣሚ፡ ብሓፈሻ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ብፍላይ ድማ መንእሰያት ደቂ ኣንስትዮ፡ ሓርበኛታት ኣደታተን መስዋእቲ ዝኸፈላሉ፡ ግና ድማ ኣብቲ ዝድለ ምዕራፉ ዘይበጸሐ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ንምምላእ ክሳተፋ መጸዋዕታና ነቕርበለን።
ክብርን መጎስን ንሰማእታት ኤርትራ!


text:
ቅ.ኣ.ር.ሊ.ጳ ፍራንቸስኮስ ትማሊ ዕለት 21 ሰነ 2017 ዓምፈ ኣብ ቅርዓት ቅዱስ ጴጥሮስ ኣብ ዘቅረብዎ ሶሙናዊ ናይ ዕለተ ሮቡዕ ሓፈሻዊ ትምህርተ ክርስቶስ ‘ኣብ ኣተሓሳስባና ቅዱሳን ካብ ምዃን መጠፋፋእቲ ምዃን ዝቀልል ኮይኑ ይረኣየና። ኮይኑ ግን ከምኡ ኣይኮነን እግዚአብሔር ስለዝሕግዘና ቅዱሳን ክንከውን ንኽእል ኢና’ እንክብሉ ነቲ ካብ ንውሕ ዝበለ ግዜ ጀሚሮም ሶሙን ሶሙን ዝገልጽዎ ዘለዎ ተስፋ ክርስትያን ቅዱሳን መሰኻኽሩን ዘሰንዩናን ምዃኖም ኣብሪሆም፣
ቅዱስነቶም ቅድሚ ኣብ ቅርዓት ጴጥሮስ ምስ ነጋድያንን ምእመናን ተራኺቦም ትምህርተ ክርስቶስ ምቅራቦም ኣብ ኣደራሽ ብፁዕ ጳውሎስ ሻድሻይ ምስ 43 ዝኾኑ ወከልቲ ናይ ሃገራዊ ሊግ ኲዕሶ እግሪ ተራኺቦም፣ ወትሩ ከምዝገብርዎ ድሕሪ ሰላምታ ናይ ጸወታ ክብርታትን ወግዕታትን ብተኣማንነት እንተተኸቲልናዮም ናይ ምርኻብ ባህሊ ንምህናጽ ክሕግዝ ከምዝኽእል ገሊጾም፣
ቅዱስነቶም ንመደብ ትምህርተ ክርስቶስ ብጸሎት ምስ ከፈቱ ካብ መልእኽቲ ናብ ዕብራውያን ‘እግዚአብሔር ንኣና ዝበለጸ ነገር ስለዝሓሰበልና። ንሳቶም ብዘይካና ኣብ ፍጻሜ ምእንቲ ከይበጽሑ፡ ነታ ዝሃቦም ተስፋ ንሕና ዘይብሉ ክረኽቡ ኣይከኣሉን፣ እምበኣርሲ ንኣና’ውን ክንዲ እዚኦም ዝኣኽሉ መሰኻኽር ከም ደመና ከቢቦምና ኣለው እሞ ነቲ ዝኸበደናን ዘደናግረናን ዘሎ ኃጢኣት ደርቢና፡ በቲ ተሓንጺጹልና ዘሎ መሥመር ብትዕግሥቲ ንቀዳደም፣ ሃምናን ቀልብናን ናብ’ቲ ናይ እምነትና ዋናን መፈጸምታን ዝኾነ ኢየሱስ ንግበር’ (11.40-12.2) ዝብል ብቀንዲ ቋንቋታት ኤውሮጳ ተነበ፣
ቅዱስነቶም ትምህርቶም እንክኸፍቱ ንኩልና ዕለት ጥምቀትና ብምዝኽኻር ‘ሽሕኳ መብዛሕትና ኣብቲ ዕለት’ቲ ሕጻናት ኰና ኣባ ሕቊፉ ወለድና እንተነበርና እቲ ዘጠመቀና ካህን ቅድሚ በቲ ንጸላኢ ክንዋጋኣሉ እንኽእል ሓይሊ እግዚአብሔር ዝህበና ቅዱስ ዘይቲ ምቅባኡ ማሕበረ ክርስትያን ስለና ክጽልዩን ኣማልድነት ቅዱሳን ክምህለሉ ይእዝዝ፣ ኣብዚ ፈላሚ ሁመት እዚ ከኣ እዩ ሓለዋ ናይቶም ኣሕዋትናን ኣሓትናን ዝኾኑ ቅዱሳን ዝዕደለና፣ እዞም ቅዱሳን እዚኦም ነታ ክንከዳ ዝግበኣና ጉዕዞ ሕይወት ተጓዒዞም ዝተዓወቱን ኣብ ሕቊፊ እግዚአብሔር ዝነብሩን እዮም፣ መልእኽቲ ዕብራውያን ‘ከም ደመና ከቢቦምና ዘለው መሰኻኽር’ ዝብሎም ከኣ ነዚኦም እዩ፣ ቅዱሳን መሊኦም ኣለው መሰኻኽር ከኣ እዮም፣ በዚኸስ ክርስትያን ኣብቲ ተጻይ ክፍኣት ዝገብርዎ ቃልሲ ተስፋ ክቆርጹ የብሎምን፣
ክርስትያን ዘቦኡ ኩሉ ወደር ኣልቦ ተኣማንነት ይዓጽድ፣ ናይ ጸልማት ሓይልታትን ዘሪጋታትን ከምዘይሕልዎ ይተኣማመን፣ ኣብ ታሪኽ ወዲሰብ ናይ መጨረሽታ ቃል ጽልኢ ወይ ሞት ወይውን ውግእ ኣይኮነን፣ ከምቲ ኣኰቴተ ቁርባን ዝገልጾ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ካልኢት ናይ ሕይወትና ኢድ እግዚኣብሔር ትሕግዘና ናይቶም ብምልክት እምነትና ቀዲሞምና ዝሓለፉ ኣመንቲ ሓገዝውን ኣይፍለየናን እዩ፣ ታሪኽ ሕይወት ቅዱሳን ሕይወት ክርስትና ዘይጭበጥን ዘይብጻሕን ሓሳብ ከምዘይኮነ እኳ ደኣ ብሓደ ኰና ንጸናናዕ በይንና ኣይኮናን ቤተክርስትያን ብስራሕ መንፈስ ቅዱስ ነዚ ንሕና ነሕልፎ ዘሎና ናብራ ዘሕለፉን ብዓወት ዝቀደሙናን ብዙሓት ካብኦም ብዙሕ ተፈላጥነት ዘይብሎም ቅዱሳን ኣሕዋትን ኣሓትን ዝቆመት እያ፣ ናብ ቅዱሳን ዝግበር ምምላድን ምህለላን ኣብ ጥምቀት ጥራይ ዘይኮነ ኣብ ኩሉ ጒዕዞ ሕይወት ክርስትና ኣብ ሕጸ መርዓ ክህነት ንኩሉ ዘድሊ ጸጋ ንምርካብ ይደጋገም እዩ፣ እዚ ጸጋዚ ክሳብ ዕለተ ሞትና ከሰንየና ኢና እንልምኖ፣ ኣብ ቃል ኪዳን ክሳብ ሞት ሓቢሮም ዝነብሩሉ ጸጋ እምበር ከምዚ ገሊኦም ዝብልዎ ክሳብ ፍቅርና ዘሎ ኢልካ ኣይኮነን፣ ስለዚ እዚ ናብ ቅዱሳን ዝቀርብ ልመናን ኣማልድነትን ኩሉ ግዜ ምናዳ ናብራ ክኸብደናን ከሸግረናን እንከሎ ክዝውተር ኣለዎ፣ ነቲ መጽሓፈ ራእይ ‘እዚኣቶም ብርቱዕ ሓሳረ-መከራ ዘሕለፉን ክዳውንቶም ብደም እቲ በጊዕ ሓጺቦም ዘጻዕደውን እዮም’ (7.14) ዝብሎ ብምስትንታን ኣብ ግዜ ጸገምና ኣዕይንትና ንሰማይ እነንቃዕርረሉ ትብዓት ክህልወና የድሊ፣ እግዚኣብሔር ፈጺሙ ኣይሓድገናን እዩ፣ ሓገዝ ናቱ ኣብ ዘድልየና ግዜ ሓደ መልኣኹ ከምዝሰደልናን ካብ ዘሎናዮ ኣልዒሉ ምጽንናዕ ክህበና እዩ፣ እዚኦም መልእኽቲ እዚኦም ገጽታ ሰብን ርሕሩሕ ልቢ ሰብን ዝሓዙ እዮም ከመይ ናይ እግዚኣብሔር ቅዱሳን ኣብ ማእከልና ተሰዊሮም እዮም ዝነብሩ፣ እዚ ክትርድኦን ክትሓስቦን ከቢድ እዩ ኮይኑ ግን ቅዱሳን ወትሩ ኣብ ማእከልና ኣለው፣ ሓደ ሰብ ሓደ ቅዱስ ወይ ሓንቲ ቅድስቲ ክጽውዕ እንከሎ ኣብ መንጎና ስለዘው እዩ፣.
እዚ ናይ ቅዱሳን ኣማልድነትን ምህለላን ኣብ መዓርገ ክህነት እውን ይግበር፣ ልብኻ ብዝትንክፍ መንገዲ እዚ ጸሎት እዚ ክግበር ከሎ እቶም ንክህነት ዝቀራረቡ ኣብ ባይታ ብኣፍ ልቦ ተደፊኦም ራዕ ኢሎም በጥ ይብሉ፣ ጳጳሳን ምሉእ ማሕበረክርስትያንን ከኣ ይምህለል፣ መዓርገ ክህነት ክትሓስቦ ከሎኻ ጥራይ የንቀጥቅጠካን ኣባኡ ተጨፍሊቅካ ከይትተርፍን ትሰግእ ኮይኑ ግን ኩሉ መንግሥተ ሰማይ ምስ ሰራዊቱ ኣብ ጐድንኻ ከምዘሎን ኢየሱስ ክሳብ መወዳእታ ከምሰንየካን ጸጋ እግዚኣብሔር ከምዘይፍለየካን ምስ ተኣማመንካ ትቀስን ሓይሊ ከኣ ትለብስ፣ ስለዚ በይንና ኣይኮናን፣
ድሕሪ ቢሎም ናባና ምልስ ይብሉ እሞ ‘ንምዃኑ ንሕና እንታይ ኢና’ ኢሎም ይሓቱ እሞ ‘ሓመድ ኢና ከም በኾኻ ንሰማይ ገጹ ዝዓርግ፣ ሓይልታትን ድኹማት እየን ኮይኑ እቲ ኣብ ሕይወት ክርስትያን ዘሎ ምሥጢር ጸጋ እግዚኣብሔር ካብ ኩሉ ዝሓየለ እዩ፣ ነታ ኢየሱስ ክሳብ መወዳእታ እስትንፋሱ ዘፍቀራ ምድሪ ተአመንቲ ኢና ኮይኑ ግን እዚ ምድሪ እዚ ናብቲ ዝተመደበሉ ናይ መጨረሻ ፍጻሜ ንብዓትን ክፍኣትን ስቃይን ናብ ዘይብሉ ክልወጥ ምዃኑ ንፈልጥን ተስፋ ንገብርን፣’ ቢሎም ምስ መለሹ ኣብዚ ምድሪ ከሎና ሕይወት ቅድስና ከመይ ከምዝርከብ ከኣ ከምዚ ኢሎም ይትንትኑ፣ እግዚኣብሔር ንነፍሲ ወከፍና ቅዱሳን ናይ ምዃን ተስፋ ይዓድለና፣ ምናልባት ሓደ ካባኹም ኣባቴ ኣብ ዕለታዊ ናብራና ቅዱሳን ክንከውን ንኽእልዶ! ቢሉ ክሓተኒ ይኽእል፣ ኣነ ከኣ እወ ይከኣል እዩ እብሎ፣ ቀጺሉ እውን እሞ ከምኡ እንተኾይኑስ ምሉእ መዓልቲ ክንጽሊ ጥራይ ክንውዕል ኣሎና ማለት ድዩ! እንተበለኒ ከኣ ኣይፋሉን፣ ኣብ ዕለታዊ ናብራ ቅዱስ ምዃን ማለት ብቀዳምነት እቲ ክትገብሮ ዘሎካ ዕለታዊ ተግባርካ ብግቡእ ክትፍጽም ኣሎካ ጸሎት ስራሕ ደቅኻ ምሕብሓብ ወዘተ። ኮይኑ ግን ንኩሉ ልብኻ ናብ እግዚኣብሔር ብምዕራግ ክተግብሮ ኣሎካ ክትሰርሕ ከሎኻስ ይኹን ወላውን ኣብ ሕማምን ስቃይን ጸገምን ወትሩ ንእግዚኣብሔር ክፉት ክትከውን ኣሎካ፣ ከምዚ ብምግባር ቅዱሳን ክንከውን ንኽእል፣ እዚ ጉዳይ እዚ ምናልባት ከምቲ ሰብኣዊ ኣተሓሳስባና እንብሎ ቅዱስ ካብ ምዃንሲ መጠፋፋእቲ ምዃን ይቀልል ብዝብል ኣምር ጉዳይ ቅድስና ከቢድ ነገር ጌርና ኣይርኣዮ፣ ቅዱሳን ክንከውን ይከኣል እዩ ከመይ እግዚኣብሔር ይሕግዘና እዩ፣
ቅድስና ነፍሲ ወከፍና ነዚ ዓለምዚ ክነወፍዮ እንኽእል ዓቢ ህያብ እዩ፣ ነዚ ዓለምዚ ናይ ክርስቶስ ምስሊ ክንከውን እግዚኣብሔር ብምሉእ ልብና ነዚ ክንኣምን ጸጋኡ ይዓድለና፣ ታሪኽና ባሕታውያን የድልይዎ ኣለው፣ እዚኦም ንዝኾነ ምልኪ ዝኣብዩን ንፍቅርን ሕውነትን ሃንቀው ዝብሉ እዮም፣ ንናይ ካልኦት ድኻም ንምጻር ንእሽቶ ስቃይውን ትኹን እናተጻወሩ ዝነብሩ ደቂ ተባዕትዮን ደቂ ኣንስትዮን ኣለውና፣ ክንፈልጦ ዘሎና ብዘይካ ናይዚኦም ከምዚኦም ዚኣመሰሉ ሰባት ተወፋይነት ዓለምና ተስፋ እምበይምሃለዋን፣ ስለዚኸስ እግዚኣብሔር ንዓኹምስ ይኹን ንዓይ ቅዱሳን ናይ ምዃን ተስፋ ክህበና እምነ፣ እግዚኣብሔር ይሃበለይ እንክብሉ ትምህርቶም ዛዚሞም፣


text:
ናይ ሕቡራት መንግስታት ትካል ምግብን ሕርሻን ኣብ ዓለም በብዓመቱ ልዕሊ ሓደ ቢሊዮን ቶን ምግቢ ከምዝባኽን ይሕብር።ሃብታም ሃገራት ምግቢ ኣብ ምብኻን ዝዓበየ ጊደ እንተሃለወን እውን ኣብ ድኻ ሃገራት ዝጠፍእ እውን ብዙሕ እዩ።እዚ ኹሉ ምግቢ እናጠፍአ ግን ሓደ ቢሊዮን ዝግመት ህዝቢ ብትሑት ኣመጋግባ ይሳቐ።ኣማእቲ ሚሊዮናት ድማ በብዕለቱ እናጠመዩ ይህርሱ።
ዳኒየል ኒየርንበርግ ኣብ ጉዳያት ምግቢ ዝሰርሕ Food Tank ንዝተብሃለ ትካል ቲንክ ታንክ ካብ ዝመስረታ ሓንትን ናይቲ ትካል ፕሬዝዳንትን እየን።ብዛዕባ ናይ ምግቢ ስርዓት ክንዛረብ ከለና እንርስዖ ነገር ኣሎ ምስ በላ ንሰን ‘’ኣብ ዓለም ብዙሓት ሰባት፣ካብ ሸሞንተ ሰባት ሓደ፣ብጥምየት ይጥቅዑ።1.5 ቢልዮን ሰባት ግን ብበዝሒ ኣመጋግባ ዝረጎዱ ሰባት ኣለው’’ኢለን።እቲ ካብ ልክዕ ንላዕሊ ዝጠፍእ ምግቢ ኣብ ከባቢ፣ኣብ ውሕስነት ምግብን ኣብ ካልኦት ብርክት ዝበሉ መዳያትን ሳዕቤን ኣለዎ ኢለን ብምውሳኽ።
ኣብ ምምዕባል ኣብዝርከባ ሃገራት መብዛሕቲኡ ዝባኽን እኽሊ ብምኽንያት ትሑት መሰረት ልምዓት እዩ ይብላ ነይረንበርግ።እኽሊ ኣብ እዋኑ ናብ ዕዳጋ ንኸይበፅሕ ዝኽልክል ሕማቕ መንገዲ፣ብቑዕ መዋህለሊ እኽሊ ዘይምህላው ምጥቃስ ይክኣል።ካብዚ ብተወሳኺ ይብላ ንሰን ካብ ዓቐን ንላዕሊ ምግቢ ብምዕዳግ፣ኣብ መዐሸጊ ምግቢ ንዝፅሓፍ ምሕላፍ መብልዕን መሸጢን ግዜ ዝተጋገየ ኣተረጓጉማ ብምሃብ ብዙሕ መጠን ዘለዎ ምግቢ ቶሎ ከምዝጉሓፍ ነይረበርግ ይገልፃ።
መራሕቲ ዓለምን ኣውፃእቲ ፖሊስን ደሕንነት ምግቢ ንምምሕያሽ ትርጉም ዘለዎም ስጉምትታት ክወስዱ ምስ ፀውዓ በብዓመቱ ይጠፍእ ዘሎ እኽሊ ዘርእዮ ሓቂ እንተሃሊዩ ንዓለም ዝምግብ እኹል እኽሊ ምህላው እዩ ኢለን ነይረንበርግ።
ቅድሚ ሓደ ዓመትን ፈረቓን ዋና ፀሓፊ ሕቡራት መንግስታት ባን ኪ-ሙን ኩሉ ሰብ ምግቢ ናይ ምርካብ መሰል ንኽህልዎ ዝጭርሕ Zero Hunger Challenge ዝተብሃለ ወፍሪ ኣዊጆም እዮም።እቲ ወፍሪ ሓሙሽተ ሸቶታት ዝሓዘ እዩ።ዓመት ካብ ዓመት እኹል ምግቢ ምርካብ፣ብጥምየት ዝማስን ትሕቲ ክልተ ዓመት ህፃን ናብ ባዶ ምውራድ፣ዘላቒ ናይ ምግቢ ስርዓት፣ናይ ኣናእሽቱ ሓረስቶት ኣፈራይነትን እቶትን ብምእቲ ፐርሰንት ምዕባይን ዝባኽን ምግቢ ናብ ዜሮ ምውራድን ዝብሉ እዮም።


text:
ኣብ ምብራቓዊ ሱዳን፣ ከተማ ከሰላ፣ መንነቱ ዘይተነጸረ ሰብ ብሰሉስ 27 መጋቢት፣ ኣብ መስጊድ ብዝፈጸሞ ናይ ካራ መጥቃዕቲ ሰለስተ ሰባት ከምዝቐተለ ንፖሊስ ብምጥቃስ ኣገልግሎት ዜና ፈረንሳ ሓቢሩ።
ሓላፊ ፖሊስ ከተማ ከሰላ ያሒ ሱለይማን ብዝሃቦ ጸብጻብ፣ ካራ ዝሓዘ ሰብ ናብቲ መስጊድ ብምእታው፣ ኣብ ጸሎት ንዝነበሩ ሰባት ክሰምዕዎ ዓው ኢሉ ከምዝጨደረ ይጠቅስ።
እንተኾነ ዝሰምዖ ሰብ ስለዝሰኣነ፣ ኣብ ቅድሚኡ ንዝረኸቦ ብኻራ ክወግእ ከምዝጀመረ እቲ ጸብጻብ ብተወሳኺ የመልክት።
ሰለስተ ሰባት ቀቲሉ ሓያሎ ከኣ ድሕሪ ምቑሳሉ ግና ኣብቲ መስጊድ ዝነበሩ ሰባት ብእኩብ ጨፍጪፎም ቀቲሎሞ።
ፖሊስ ከሰላ፣ መንነቱ ይኹን ዕላምኡ ኣይገለጸን።
መንግስቲ ሱዳን፣ ምስ ኤርትራ ኣብ ዘዳውብ ዞባ ከሰላ ኣብ ናይ ህጹጽ እዋን ድሕሪ ምእዋጁ፣ ጃንጃዊድ ዝርከብዎም ሓይልታት ሚሊሻን ፍሉይ ኣሃዱታት ሰራዊትን ኣዋፊሩ ከምዘሎ ይፍለጥ።
radioerena.com


text:
-
ኩልግዜ ዝተጎድኡ ሰባት ተሪኢካ ሓገዝ ግበረሎም፡፡ ካልእ ሰብ ኣይትራኣይ ኩልግዜ ሓደ ነገር ንምግባር ፈተነ ግበር፡፡ ኩሉ ሰብ ኣብ ሓደጋ ንዘሎ ሰብ ክሕግዝ ናይ ሞራል ሕጊ የሓትት’ዩ ንኣብነት ናይ መጀመሪያ ረድኤት ብምሃብ፣ ናብ ድንገተኛ ሓደጋ ግልጋሎት ቤት ጽሕፈት ስልኪ ብምድዋል (ኣብ ታሕቲ ተመልከት)
-
ናይ ሰብ ባእሲ ዝምልከት፣ ስርቂ፣ ፆታዊ ፀርፈ፣ ትንኮሳ ተሪኢካ ናብ ፖሊስ ደውል (110 ኣብዝኾነ ስልኪ ክትደውል ትክእል ኢካ) ናይ ፖሊስ ኦፊሰራት ከም መሓዝኦም’ዩም ዝሪኡካ ብምኳኑውን ንዝደወልካሎም ነገር ብትኩረት’ዬም ዝርእዩ፡፡ ዝገድፍዎ ናይ ስልኪ ፃውዒት የለን፡፡
-
ናይ ባርዕ ሓዊ ዝምልከት ወይድማ ናይ ሕክምና ሃንደበታዊ ሓደጋ ዝምልከት ንሓዊ ብርጌድ ስልኪ ደውል(112 ኣብ ዝኾነ ስልኪ ክትደውል ትክእል) እዚ መስመር እዚ ብጣዕሚ ተደላይ ስለዝኾነ ንህይወት ዘስግእ ኩነታት ተጋጢሙካ እዩ ትድውለሉ፡፡ ናይ ሃንደበታዊ ሓደጋ ሕክምና ክፍሊውን ንህይወት ዘስግእ ኩነታት እንተጋጠሙ’ዩ ትጥቀመሎም፡፡ (ኣብ ሆስፒታላት)
-
ዶክተር ንምርኣይ ስደተኛታት ብመጀመሪያ ናብ ማሕበራዊ ደሕንነት ቤት ጽሕፈት ከማኽሩ ይግባእ፡፡ ናይ ዶካትር ቤት ጽሕፈት ኩልግዜ ካብ ንጉሆ ሰዓት 8 ክሳብ ናይ ቀትሪ ሰዓት 12 ክፉት’ዩ፡፡ ሓደ ሓደ ግዜ ድሕሪ ቀትሪ ውን ይክፈት’ዩ መብዛሕቲኦም ዶክተራት ብእንግሊዝኛ ቋንቋ ይዛረቡ’ዩም፡፡
-
ሰንበት፣ ኣብ ኣውደ ኣመት ወይድማ ምሸት ሕክምና ንምግባር እንተደሊካ መጀመሪያ ንኡኡ ተባሂሉ ዝተዳለወ ፋርማሲ ስለ ዘሎ ተቐላጢፍካ ትከይድ (‹‹ኖት አፖቴክ››) ይባሃል፡፡ ኣየንኡ ፋርማሲ ኣብ ስራሕ ከምዘሎ ንምፍላጥ ‹‹ኖት አፖቴክ›› ኣብ ጎግል ጽቐጥ ወይድማ 22 8 33 ደውል (እንትበዝሐ 69 ሳንቲም የክፍለካ’ዩ) ብምባይል ገይርካ ምድዋል ይካኣል’ዩ፡፡ ናይ ‹‹ኖት አፖቴክ›› ኣገልግሎት ዝህቡ ኣብ ኩሎም ፋርማሲታት ማዕፆ ይጥቃዕ’ዩ፡፡


text:
ዕለት 8 ጥቅምቲ 2018 ዓ.ም. ቅድሚ ፍርቂ መዓልቲ ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ንወግዓዊ ምብጻሕ ሃገረ ቫቲካን ንዝኣተዉ ናይ ረፓብሊካዊት ሞንተነግሮ ርእሰ ብሔር ሚሎ ድዩካኖቪች ሰዓት ዓሰርተ ኣብ ሓዋርያዊ መንበሮም ተቐቢሎም ከምዘዘራረቡ ዝሓበረ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ኣስዒቡ፡ ኣብቲ ዝተኻየደ ክሌኣዊ ርክብ ዛዕባ ርክብ ቅድስቲ መንበርን ሞንተነግሮን፡ ሞንተነግሮ ናብ ምውሃድ ምስ ሕብረት ኤውሮጳ እተካዶ ዘተን ፍጻሜታቱን ሰላማዊ ማሕበራዊ ህብረ ዓሌትን ህብረ ሃይማኖትን ናብራ ኣብ ምንቕቓሕን ክንክን ምህዳርን ኣብ ዝብል ነጥብታት ሰፊሕ ምይይጥ ምክያዱ ኣፍሊጡ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ነቶም ምስ ክብርቲ በዓልቲ ቢቶምን ዓበይቲ ናይ መንስቲ ኣካላትን ምስ ዝተሰነዩ ንናይ ረፓብሊካዊት ሞንተነግሮ ርእሰ ብሔር ሚሎ ድዩካኖቪች ኣብ ሓዋርያዊ መንበሮም ከምተራኸቡን ድሕሪ ዘካየድዎ ክሌኣዊ ዘተ ስዒቡ፡ ርእሰ ብሔር ድዩካኖቪች ካብ ቅዱስ ኣቦና ተሰናቢቶም ብናይ ቅድስቲ መንበር ናይ ወጻኢ ርክባት ጉዳይ ዋና ጸሓፊ ሊቀ ጳጳሳት ብፁዕ ኣቡነ ፖውል ሪቻር ጋላገር ምስ ዝተሰነዩ ምስ ናይ ቅድስቲ መንበር ዋና ጸሓፊ ብፁዕ ካርዲና ፒየትሮ ፓሮሊን ከእተራኸቡ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊማሕተምን መገልጺ ኣፍሊጡ።
ኣብቶም ዝተኻየዱ ክሌኣዊ ርክባት፡ ኣብ መንጐ ቅድስቲ መንበርን ሞንተነሮን ዘሎ ሰኣይ ርክብ ክመተሰመረሉን፡ ሞንተነግሮ እቲ ኣብ 2011 ዓ.ም. ዝተበጽሒ ክሌኣዊ ስምምዕ ጽኑዕ ኣብ ምግባር ከምእትርከብ እውን ተመልኪቱ፡ ኣብ ሞንተነግሮ ካቶሊካዊ ማሕበረሰብ ዘለዎ ግደን ኣስተዋጽኦን ዓቢይ ምዃኑ እውን ከምተገልጸ ዝሓበረ ናይ ቅድስቲ መንበር ዚናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ኣስዒቡ፥ ሞንተነግሮ ሓንቲ ካብተን ሃገራት ሕብረት ኤውሮጳ ንምዃን እተካይዶ ዘላ ጻዕርን ኣትሳልጦ ዘልና ከይድታት ዘማእከለ ናይ ሓሳብ ልውውጥ ምስ ተኻየደ፡ ሞንተነገሮ ሰላማዊ ህብረ ሃይማኖትን ህብረ ዓሌትን ናብራ ንምኽዋንን ክንክን ከባብን ምህዳርን ዝኣመተ እተካይዶ ጻዕርታትን ምንቅስቓሳትን ምስ ተገልጸ፡ ኣብ ምወዳእታ እቲ ርክብ፡ ዓበይቲ ዓለም ሓቆፍ ሕቶታን ብፍላይ ከኣ ዝተፈላለዩ ውጥረትን ግጭታትን ንምፍታሕ ዝግበሩ ዝተፈላለዩ ዓለም ሓቆፍ ኣብ ዝምልከት ርእሰ ጉዳይ ናይ ሓሳብ ልውውጥ ምክያዱ ኣፍሊጡ።


text:
ኣሜሪካን ኣውሮጳን ምስ ኢትዮጵያ ዘለዎም ስጡም ርክብ ጌጋታት ንምእራም ኣይተጠቀሙሎምን ክብሉ ተቓወምቲ ይኸሱ።ኣቦ መንበር መድረኽ ፕሮፌሰር በየን ጴጥሮስ ምስ ሬድዮ ድምጺ ኣሜሪካ ኣብ ዘካየድዎ ቃለ ምልልስ ኢህወዴግ ብቐጥታ ይኹን ነጻ ኢና ብዝብሉ ካልኦት ሰባት ብብቕዓት ዝጥቀመሉ ስልቲ እዩ ይብሉ።
ንሶም ነዚ ርእይቶ ዝሃቡ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዑደት ዝፈጸሙ ናይ ኣሜሪካ ተሓጋጋዚ ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢን ናይ ኣውሮጳ ፓርላማን ተመስሪቶም እዮም።
ኣብ ሚኒስቴር ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ተሓሓጋዚ ሚኒስትር ጉዳያት ዴሞክራሲ፣ሰብኣዊ መሰላትን ዕዮን ቶም ማሊኖውስኪ ናብ ኢትዮጵያ ዝበጽሕሉ ምክንያት ኣብ መንጎ መንግስታት ኣሜሪካን ኢትዮጵያ ዝካየድ ሓባራዊ ምይይጥ ንምስታፍ እዩ።
ካብ ኩነታት ኦሮሚያ ክሳብ ኣብ ምስፋን ዴሞክራሲ ጊደ ስቪክ ማሕበራት ተላዒሎም ከምዝተዘተየሎም እቶም ተሓሓጋዚ ሚኒስትር ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊጾም እዮም። እንተኾነ ግን ኣብዚ ዑደቶም ምስ ተቃወምቲ ፓርቲታት ኣይተዘራረቡን።
ኣቦ መንበር መድረኽ ግን ብዛዕባ ኦሮሚያ ይኹን ካልኦት ጉዳያት ኣሜሪካ ማዕዳን ርእይቶን ጥራሕ እያ ትህብ ዘላ ይብሉ። ‘በዚ እንተቐጺልኩም ርክብና ንምቕጻል ክሽገር እዩ' ዝብል ጽንዕ ዝበለ መርገጺ ኣይወሰዱን ኢሎም ፕሮፌሰር በየን።
ዝሓለፈ ሰሙን ምስ ተቓወምቲ ኢትዮጵያ ዝተራኸቡ ኣብ ናይ ፓርላማ ኣውሮጳ ናይ ሶሻሊስትን ዲሞክራትን ጉጅለ መሪሖም ዝመጹ ግን ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ኩነታት ካብ ናይ ኢህወዴግ ሓበሬታ ርክብ ህዝቢ ዝተፈለየ ምዃኑ ተረዲኦም ኣለው ይብሉ ምስቲ ልኡኽ ዝተዛተዩ ፕሮፌሰር በየን።
ንሶም ብተወሳኺ ኣብ ብራስለስ ዝውሃቦም ሓበሬታ ምምሕያሽ ዘድልዮ ከይዲ ዴሞክራሲ ከምዝኾነ ተረዲኦም ዝመጹ ኣባላት ልኡኽ ኣብ ባይታ ዝረኸቡዎን ግን ኣዚዩ ዝተፈላለየ እዩ ይብሉ።
‘ኣብዚ ምስ ኣተው እቲ ፓርላማ ሚእቲ ብሚእቲ ኣብ ትሕቲ ሓደ ገዛኢ ፓርቲ እዩ።ንሳቶም ንጉዳያት ካብዘለዎም ኣረዳድኣ ዝተፈልየ ምዃኑ ምስፈለጡ ድማ ኣዚዮም እዮም ተገሪሞም።’
ከመይ ገይሩ እዩ ዴሞክራሲያዊ ስርዓት ክብሃል ዝኽእል ኢሎም እቶም ልእኻት ከምዝሓተቱን ካብቶም ተቓወምቲ ብዝረኸብዎ ሓበሬታ ዓጊቦም ከምዝተመለሱን ፕሮፌሰር በየነ ተዛሪቦም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
እዋናዊ ዜናታት
- ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ኣስታት 100 ስደተኛታት ጥሒሎም።
- ናይ ሓዘን መግለጺ
- ሰማእታትና ዝቐስኑን ህዝብታት ኤርትራ ዝድበሱን፡ ዝወደቕሉ ህዝባዊ ሓርነታዊ ዕላማ መሊኡ ሽትኡ ምስ ዝወቅዕ ጥራሕ እዩ፡
- ወዲ 48 ዓመት እስራኤላዊ ኣብ ልዕሊ ጓል 6 ዓመት ኤርትራዊት ጾታዊ ዓመጽ ፈጺሙ
- ጋዜጣዊ መግለጺ ንሕቶ ዶብ ብሰላም ንምፍታሕ ዝምልከት
- ጉጅለ ህግደፍ ንደገፍቱ ብመደብ ኣባኢሱ ተመሊሱ ብምሽምጋል ንመናዊሕ ስልጣኑ ይጥቀመሎም ኣሎ።
- ኣብ ሊብያ ካብ ኢድ ነጋዶ ሰብ ከምልጡ ካብ ዝፈተኑ ስደተኛታት 15 መይቶም ልዕሊ 20 ከም ዝቖሰሉ ተፈሊጡ
- መግለጺ ንዝኽሪ በዓል ናጽነት ኤርትራ
- ህግደፍ ብኣስገዳድ ህዝቢ የፈናቕል ኣሎ።
- ሓደ ወተሃደር ህግደፍ ሕነ ሓዉ 6 ኣብ ሓለዋ እሱራት ዝነበሩ ወተሃደራት ቀቲሉ ነብሰ ቅትለት ከም ዝፈጸመ ኣሰና ሓቢራ።
- ልዕሊ 11 ዓመት ኣብ ቤት ማእሰርቲ ክሳቐዩ ዝጸንሑ፡ ፓስተር ዕቑባ ሚካኤል ተኽለ ሃይማኖት ዝተባህሉ መራሒ ሃይማኖት ተፈቲሖም
- ኣብ ፖለቲካ ኤርትራ ካብ ስነ-ሓሳባዊ ፖለቲካዊ ፍሕፍሕ፡ ድሑር ስምዒታት ዝፈጥሮ ምፍልላይ ይዓቢ
- ነጻነት መራኸቢ ብዙሓን ካብ ግዜ ናብ ግዜ ኣብ ሓደጋ ይወድቕ
- ሰብ ክጨውዩ ናብ ሱዳን ዝተላእኩ ኣባላት ጸጥታ ህግደፍ፡ ብኣባላት ጸጥታ ሱዳን ኣብ ቀይዲ ኣትዮም።
- መንግስቲ ኣሜሪካ፡ ኣብ ኤርትራ ሰባት ብናይ መንግስቲ ተኲስካ ቅተል ፖሊሲ ከም ዝቕተሉ ገሊጹ
ኣብ መርበብ ዘለዉ
We have 33 guests and no members online
- Details
- Written by ድምጺ ሰላምን ደሞክራስን ኤርትራ
- Published: 22 November 2017
ዜና
ዕውት ናይ ፕሮፖጋንዳን ውደባን ወፍሪ
ድሕሪ ዕውት ካልኣይ ውድባዊ ጉባኤ ደሞክራስያዊ ግንባር ሓድነት ኤርት ጀጋኑ ዕጡቓት ናይ ፕሮፖጋንዳን ውደባን ደግሓኤ፡ ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ብምዝላቕ፡ ብውሕሉል ኣገባብ ዘካየድዎ ናይ ፕሮፖጋንዳውን ውደባን ስርሒታት ወፍሪ ብዓወት ከም ዝተፈጸመ ካብ ወተሃደራውን ጸጥታውን ቤት ጽሕፈት ዝበጽሓና ዜና ይሕብር።
እዚ ንዕውት ውጽኢታት ካልኣይ ውድባዊ ጉባኤ፡ ምስ ስእላዊ መግለጺታቱ ዘንጸባርቕ ትሕዝቶታት ዝሓዘለ ፍሉይ ሕታም መጽሔት ህዝባዊ ደሞክራስን ካልኦት ንደሞክራስያዊ ተጋድሎ ውጹዕ ህዝብናን ዝገልጹ ጽሑፋትን ኣብ ውሽጢ ኤርትራ፡ ጽዑቕ ወፍሪታት ክካየደሎም ብዝተታሕዙ መደባት፡ ኣብዘን ዝስዕባ ከባቢታት (ዓድታት) እቲ ወፍሪ ከም ዝተኻየደ እቲ ዜና ወሲኹ ሓቢሩ።
- ብ5 ሕዳር 2017 ኣብ ከባቢታት ንኡስ ዞባ ማይ-ምነን ንኡስ ዞባ ዓዲዃላን ዝርከባ ዓድታት፡ ኣብ ኣብያተ ትምህርትን ኣብያተ ክርስትያናትን ብርክት ዝበሉ ህዝብን ተመሃሮን ኣብ ዝርከብሉ ብምዝርጋሕ ክጥቀምሉ ተገይሩ።
- ብተመሳሳሊ ብ8 ሕዳር 2017 ኣብ ከባቢ ኣኽራን ዝርከባ ናይ ንኡስ ዞባ ጸሮና ዝኾና ዓድታት ብርክት ዝበሉ ጽሑፋት ብምዝርጋሕ፡ ኣብ’ዚ ስፍሕ ዝበለ ከባቢታት’ዚ፡ ድምጺ ውጹዕ ተቓላሳይ ህዝብና፡ ህዝባዊ ደሞክራስያዊ ዕላማታቱ ብጻዕቂ ክቃልሑ ተገይሩ።
ድሕሪ’ዚ ዕውት ናይ ፕሮፖጋንዳን ውደባን ስርሒታት ወፍሪ’ዚ፡ ጸላኢ ዝሕዞን ዝጭብጦን ጠፊእዎ ብራዕዲ ተረብሹ፡ ስጉምቲ ክውሰድ ሸበድበድ ኣብ ምባል’ዩ ዝኣተወ። እዚ ጽሑፋት ዝተዘርገሓሉ ከባቢታት ዝርከቡ ተመሃሮ ብምእካብ፡ ዝረኸብዎ ጽሑፋት ከምጽኡን ብዛዕባኡ ንዝኾነ ሰብ ከይዛረቡን ብምጉብዕባዕ’ዩ ከፈራርሖም ዝተሃንደደ።
ብተመሳሳሊ ነቶም ነበርቲ ናይ’ዚ ከባቢታት (ዓድታት) ዝኾኑ ንዝረኸብዎ ጽሑፋት ክእክቡን ክረከቡን ትእዛዝ ብምምሕልላፍ’ዩ ከፈራርሖም ዝፈተነ። “ንስኹም ነዞም ጉጅለታት እዚኣቶም ኣብ’ዚ ከባቢታት’ዚ (ዓድታትኩም) ከም ድሌቶም ክኣትውን ክወጽኡን ክምገቡን ትገብሩ ስለዘለኹም ከኣዩ፡ ክሳብ ክንዲ’ዚ ዝኣክል ንውሽጢ እናኣተው ጽሑፋቶም ኣብ ኣብያተ ትምህርትን ኣብያተ ክርስትያናትን ክዝርግሑ ትተሓባበርዎም ዘለኹም “ዝኾነ ትርእይዎ ምንቅስቓስ ቀልጢፉኩም እንተዘይሓቢርኩምና ኣብተን ዓድታት ስጉምቲ ክንወስድ ኢና ብምባል’ዩ መጠንቀቕታኡ ዘመሓላለፈ።
ጀጋኑ ዕጡቓት ናይ ፕሮፖጋንዳውን ውደባን ደሞክራስያዊ ግንባር ሓድነት ኤርትራ (ደግሓኤ) ኣብ’ዚ ሰፊሕ ከባቢታት’ዚ ዝወጠንዎ ወፍሪ ብዓወት ዛዚሞም ኣብ ቦታኦም ከም ዝተመልሱ እቲ ዜና ወሲኹ ሓቢሩ።
ብርግጽ እዚ ዓወት’ዚ ብድሕሪቲ ኣብ ከተማ ኣስመራ ኣብ ቤት ትምህርቲ ኣል-ዲያኣ ዝተኸስተ ተረኽቦን ብኡ ዘጋጠመ ሰላማዊ ሰልፍን ንዕኡ ብምድጋፍ ኣብ ብዙሓት ናይ ወጻኢ ሃገራት ዝተኻየደ ሰላማዊ ሰልፍታትን ናይ ስርዓት ህግደፍ ጨካን ኣረሜናውን ናይ ጨፍጨፋን ማእሰርትን ተግባራቱ ብምኹናን ስዒቡ ዝተኻየድ ስርሒታት ንጸላኢ ተወሳኺ ራዕዲ ዝፈጠረሉ ምዃኑ ክፍለጥ ተኻኢሉ።
ድምጺ ሰላምን ደሞክራስን ኤርትራ 17 ሕዳር 2017
ኣገዳሲ ቆጸራታት
- ዝኽሪ ንፈላሚት ባሕቲ መስከረም ሰውራ ኤርትራ ኣብ ሽቱትጋርት
- ጻውዕት ንሰፊሕ ልዝብ ደቂ-ኣንስትዮ ኤርትራ ኤውሮፓ/ኸ ኣብ ጀርመን
- በዓል 8 መጋቢት 2017
- በዓል 8 መጋቢት 2017
- SECOND EASE CONGRESS ANNOUNCEMENT - ምልክታ : ካልኣይ ጉባኤ ዝምልከት
- ኣገዳሲ ሓበሬታ ዝኽሪ መበል 25 እዮብያላዊ ዓመት ናጽነት ኤርትራ Firande av 25 års av Eritreas Självständighet.
- ኣገዳሲ ሕዝባዊ መፍለጢ Important Public Announcement دعوة لإجتماع هام
ሞድ የማን Mod Right sample subtitle goes here
This is the right module position, which is not using any module suffix.
To create a subtitle, separate the title input text in the module manager with an "|" character then enter your subtitle text.


text:
ስለ ምስክርነትኩም የቐንየለይ! ልክዕ ከም ሓደ ብጻይ ብሓደ ኣብ ሓደ ምእንገዲ ቤት ብዛዕና ናይ ሕይወትን ካልእ ነገራትን እነዕልለሉ ገለ እናወሰድና ብሓባር ኮፍ ኢልና ዝሰማክኹም ዘለኹ ኰይኑ ይስምዓኒ፡ …
ግና ሕይወትኵም ምሕዞ ትያትራዊ ተዋስኦ ኣይኰነን፡ ጭቡጥ ኩነት እዩ … እዚ ኹሉ ኣብ ቅድሜና ዘሎ ጽባቔ ኣብ ታሪኽኩም ብጽሖት እግዚኣብሔር ምልስ ቢልኩም ንኸተንብቡ ዘኽእለና እንተዀነ መን ይፈልጥ … እግዚኣብሔር ወትሩ ኣብ ሕይወትና ዝሓልፍ እዩ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ልክዕ ክምዛ ካቴድራል እዚኣ ኣብ ሕይወትኵም መሊስኩም ከተተኻክልዎ ዘይከኣለኩም ዝመስል ክንደይ ዕንወት ኣጋጢምኵም ክኸውን ዝከኣል እዩ። ኰይኑ ግና ብዙሓት በቲ ዘጋም ዕንወት ተስፋ ከይቆረጹ ዳግም ንኽሓንጽዋ ዝተለዓዓሉ ከምዘለዉ ዅሉ፡ ልክዕ ከምኡ እውን እቲ ናይ ሃገርኵም ናጽነት በቶም ከምኦም ዝኣመሰሉ መስዋዕትነት ብዝከፍሉ ዝተሓንጸ እዩ፡ … ብዓይነ እምነት ብእግዚኣብሔር ንኽንርከብ ዝገበርናሉ ጉዞና ዳግም ኣሕዲስና ንክንጓዓዞ ምጽዋርን ካብ ምውዳቕ ዝተሳእናሉ ተመክሮታትኩም ከተካፍሉ ኣብዚ ትርከቡ።
ኣብ ሕይወትኵም እቲ ጸጋ ኣግዚኣብሔር ከመይ ቢሉ እዩ ዝበጽሓኵም?
ብመጋበርያ እምነት…. ብሰብ … እግዚኣብሔር ናይ ሓደ ሕዝቢ ኣካል ንኽንከውን ጸጋኡ ኣውሓዘልና። ማንም ኣነ ብገዛእ ርእሰይ እየ ዝድሕን ክብል ዝኽእል የሎን፡ ኩላትና ውስጥ ርክባት ዘሎና ኢና፡ …. ንፈተናታት ኣይትንበርከኹ፡ ናይ ካልእ ስቓይ ናትኩም ግበሩ እቲ ኣብ ልዕሊ ካልእ ዝኽሰት ኣባይ እውን ክኽሰት ከምዝክእል ምስትውዓል የድሊ፡ ክንየው ንኣይነትን ኢጐነትን በሉ።
ካብ ምስ ካልኦት ምርኻብን ናይ ካልኦት ጸገም ካብ ምግባር ናብ ዝነቅል ቅድስና ኣማዕድዉ፡ … ኣብ ሃሴትን ድኻምን ዘሎ ጽባቔ ምስትውዓል። ብዙሕ እዋን ክፍሊናይ ሓደ ሕዝቢ ምዃን ምኽንያት ስቓይ ክኸውን ዝክእል እዩ፡ ይዅን ደኣ እምበር ኣናስር ዘይብሎም ኣይኰናን፡ ንሱ እዩ መለለይና።
ናብ ኣግዚኣብሔር ምባል፡ ህልዎተ እግዚኣብሔር ብዝፈላለየ መገዲ ተመክሮና ንግበር፡ ኣብ ስድራ ቤት ኣብ ጸሎት ኣብ መዝሙር፡ ብማህሌት ኣቢልኩም ውሳጤዅም ጽን ትብሉ ካብኡ ኣብ ናይ ሎሚ ዓለም ወንጌል ንምብሳር ዝድርኸኩም ሓይሊ ትረኽቡ።
ተመክሮታትኩም ንኻልኦት ንኽትድግፉን ዘብቅዓኵም እዩ ክኸውን ዘለዎ። ናይ ካልእ ጸገም ብድኻምነቱ ብዝብል መነጽር ካብ ምንባብ ዘለሉ ባይታን ታሪኹን ምፍላጥ የድሊ፡ ሳእኑ ናትካ ገርና ምጉዓዝ የድሊ።
ኢየሱስ ንምስዓብ ትብዓት ይሃልዅም፡ ንሱ ናይ ሕይወት ምልኣት ትርጉም እዩ። … ሕይወት ናይ ትያትር ተዋስኦ ወይ ከኣ ናይ መጻወቲ ኣቕሓ ነሩ እንተዝኸውን ዝተሓጽረን ካብ ናብ ኰይኑ ምስ ተረፈን፡ ሕይወት ግና ናብ ሕይወት እዩ፡ ክንየው ካብ ናብን እዩ፡ ጉዕዞ እዩ፡ ንኢየሱስ ክትብሉ ኣይትፍርሑ፡ ኢየሱስ ዝህበና ጊዜ ምውዳቕን ምትንሳእን ዘለዎ፡ ማንም ዘይንጸለሉ ብዙሓት መሰናኽል ክፈጥሩ ዝከኣል እዩ ይኹን ደኣ እምበር ሰናይ ኣብ ልዕሊ ክፍኣት ወትሩ ተዓዋቲ እዩ።
ኢሎም


text:
ናይ ኵለንተናዊ ሰብኣዊ ዕብየት ሓልዮ ጳጳሳዊ ቤት ጽሕፈት ህየንተ ብፁዕ ካርዲናል ፒተር ቱርክሶን ብዛዕባ እቲ ናይ ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ስልጣናዊ ትምህርቲ ፍሉይ ኣተኩሮ ዝገብረሉ ብዛዕባ ስራሕ ኣማእኪሎም ምስ ካቶሊካዊ ስልጣነ እተሰምየ ናይ ኢየሱሳውያን ማሕበር ክልተ ሰሙናዊ መጽሔት ቃለ መሕትት ኣካይዶም።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ብፁዕ ካርዲናል ቱርክሶን ምስቲ ኣብ ኢጣሊያ ጥንታውን ክሳብ ሕጂ ሕትመቱ ዘየቋረጸ ካቶሊካዊ ስልጣነ እተሰምየ ክልተ ሰሙናዊ ናይ ኢየሱሳውያን ማሕበር መጽሔት ኣብ ናይ መወዳእታ ሕትመቱ ዘካየድዎ ቃለ ምሕትት ንንባብ ከምዘብቅዔ ክፍለጥ እንከሎ፡ ሰብኣዊ ክብሪ ኣብ ስራሕ እዋን ዝኽበር እንተድኣ ኰይኑ፡ ብርግጽ ብዛዕባ ክቡርነትን ሰብኣውነትን ስራሕ ምዝራብ ይከኣል፡ ዝዀነ ኰይኑ ኩሉ ስራሕ ክቡር እዩ ማለት ግን ኣይኰነን፡ ክብሪ ሰብ ዘሕስር ንኣብነት ውግእ ዝምግቡ ናይ ኣጻዋር ውግእ ኢንዳስትሪታትን፡ ክብሪ ሰብ ዝሓክኩ ንመጋበርያ ናይ ወሲብ ዓመጽ ዝልወጡን ዝሽየጡን ዜጋታት መነባብሮን፡ ምዝመዛ ትሕቲ ዕድመ ሕጻናትን ዝኣመሰሉ ምጥቃስ ይከኣል፡ ዘይሕጋዊ ስራሕን ደቂንስትዮ ዝምዝምዝን ኣካለ ስንኵላን ዝንጽል፡ ስለዚህ ኩሉ ስራሕ ሰብኣዊ ክብሪ ዘኽብር እዩ ማለት ኣይኰነን ኢሎም።
ስራሕ ዝድግፍ ብቑዕ ፖለቲካ
እቲ ዝተኸስተ ኤኮኖሚይውን ቁጠባውን ቅልውላው ንናይ ስራሕ ዓለም ብዝለዓለ ደረጃ ሃስዩ እዩ። ብዙሓት ንስእነት ስራሕ ዳሪጉን፡ ኣብ ብዙሓት ሃገራት ብዝሒ ብስእነት ስራሕ ዝሳቐዩ ብፍላይ ልዕሊ 50 ዓመት ዝዕድሜኦም ክብ ክብል ከምዝገበረን፡ ብዙሓት በቲ ዝተኸስተ ቅልውላዊ ቁጠባን ኤኮኖምን ካብ ስራሕ ዝተሰናበቱ ዕድሜኦም ልዕሊ 50 ዓመት ዝዀኑ ንሓድሽ ናይ ስራሕ ዕዳጋ መጻእተይና ኰይኖም ስራሕ ናይ ምርካብ ዕድሎም በኒኑ ይርከብ፡ ስለዚህ እዚ ኹሉ ኣብ ግምት ኣእቲኻ ብስእነት ስራሕ ዝጥቃዕ ዘሎ ክፍሊ ሕብረተሰብ ክብ ከምዝበለን፡ ነዚ ስዒቡ ዝተፈላለየ ማሕበራዊ ውጥረት የተኣታተው ኣሎ። ናይ ኢንዳስትሪ ፖለቲካ ምምሕያሽን ምሕዳስን ስራሕ ሰብኣዊ ክብሪ ዘማእከል ክኸውንን፡ መንግስቲ ናይ ስራሕ ዕድል ኣብ ዝፈጥር ጨንፈር ሃብቲ ገንዘብ ምፋሳስን ጭቡጥ ኤኮኖሚ ምትብባዕን የድሊ ኢሎም።
ቤተ ክርስቲያንን ክቡር ስራሕን
ቤተ ክርስቲያን ወትሩ ሰብኣዊ ክብሪ ዘማእከለ ክቡር ስራሕ ኣብ ምንቕቓሕ ትርከብ፡ ሰብ ይብሉ ብፁዕነቶም፥ ብዘይ ስራሕ ክነብር ኣይተፈጥረን፡ ስለምታይ ብምልኣት ሰብኣዊ ክብሪ ገዛእ ርእሱ ክኽውን ስለ ዘብቅዖ፡ ስለዚህ ኣብ ናይ ቤተ ክርስቲያን ናይ ኣርእስተ ሊቃነ ጳጳሳት ስልጣናዊ ትምህርቲ ማሕበረሰብኣዊ ስራሕ ናይ ሰብኣዊ ክብሪ ክፍሊ ምዃኑ የረጋግጽ፡ ሰብኣዊ ክብሪ ዘየማእከለ ስራሕ ኣብ ምንቃፍን ምቅላዕን ቤተ ክርስቲያን ትጽመድ፡ ክቡር ስራሕ ኣብ ቤተ ክርስቲያን ውሽጢ እውን እዩ ዝተባባዕ፡ ንኣብነት ኣብ ኣውስትራሊያ ድሕሪ መንግስቲ ካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን እያ ልዑል ናይ ስራሕ ዕድል እተፈጥርን ብዙሓት ሰራሕተይና ዘለዉዋን ኢሎም።
ስራሕን ፍትሕን
ኣብ መንጐ ስራሕን ፍትሕን ዘሎ ምትእስሳር እንክገልጹ፡ ክፍሊት ስራሕ ነቲ ስራሕተይና ዕለታዊ ናብራኡ ክመርሕ ጥራሕ ዘይኰነ ንኵለንተናዊ ምዕባሌኡ እውን ዝድግፍ ክኸውን ኣለዎ፡ ስለዚህ ብቑዕ ክፍሊት ማለት ፍትሓዊ ክኸውን ከምዘለዎን ብዘፊሕ ኣብሪሆም።
ብቕዓትን ክእለትን ግምት ዘእትው ስራሕ
ብላዕን ምግባረ ብልሽውናን ንምውጋእ ኣብ ዝዀነ ይኹን ስራሕ ብቕዓትን ክእለትን ምቕዳም የድሊ፡ እዚ ከኣ ንመጠን ስራሕ ስራሕ ዘይኰነ ንጽሬታ ስራሕ እውን ዓቢይ ኣስተዋጻኦ ኣለዎ፡ ማዕርነት ደቀ ንስትዮ ምርግጋጽ፡ ኣብ ክፍሊት ኮነ ኣብ ናይ ስራሕ ዕድል ምፍጣር ኵሉ፡ ንኣብነት ኣብ ጃፓን ብቕዓትን ክእለትን ኣብ ስራሕ ወሳኒ እዩ፡ ስለዚህ እዚ እቲ ሓደ መምዘኒ እዩ፡ ይኹን ደኣ እምበር ብቕዓትን ክእለትን ጥራሕ ክማእከል እንከሎ ሕጂ እውን ከምቲ ኣብ ጃፓን ስርአይ ብዙሓት ናይ ርእሰ ቅተልት ከብጽሕ ዝኽእል እዩ፡ ስለኢዝህ ስብኣዊ ክብሪ ልዕሉ ግምት ከወሃቦ ኣለዎ፡ ብቕዓትን ክእለትን ብኣሉታዊ መልክዕ ክስበኽ ጌጋ እዩ … ።
ስራሕን ለውጥን
ኣብዚ ናይ ስራሕ ብዙሕ ለውጢ ዘረአየሉ ዘሎ እዋን ኵለ መዳያዊ ስርዓትን መምርሕን ከምዘድሊ ነስተውዕል፡ ናይ ሃብቲ ንይ ገንዘብ ክፍፍል መምርሕን ሃብትን ሓደስቲ ዓይነት ሃብትታት እውን ብቑዕን ግብኡን ክፍሊት ቀረጽ ክኸፍልን ብብሔራዊ ድዩ ብዓለም ሓቆፍ ደረጃ ምትብባዕን ምርግጋጽን፡ ሓድሽ ብስነ ኣሓዝ ዝተራቀ ምዕባለ ብብቕዓት ከመሓድሮ ዝኽእል መምርሕን፡ ነቲ ብቕልጡፍ ዝቀያየር ከይዲ ዓለም ዝተኻኸሎ ባህልን ግብረ ገብን ብምቕራብ፡ ሓድሽ ናይ ስራህ ዕድል ምፍጣር፡ ብስነ ኣሃዝ ዝተራቐ ምዕባለ ተካኢ ሰብ ክኸውን የብሉን፡ ስለዚህ ሰብ ብስነ ኣሓዝ ዝተራቀ ምዕባለ ንምትካእ ዝኣመተ ከይዲ ኤኮኖሚ ከስዕቦ ዝኽእል ጸገም ቀሊል ከምዘይከውን ብእዋኑ ምስትውዓል ዝከኣል እዩ።
ስደትን ስራሕን
ስደተይና ካልእ ኣማራጺ ስለ ዘይብሉ ብትሑት ክፍሊት ክሰርሕ ናይ ምግባር ምርጫ ናይ ስራሕ ዋጋ ክወርድ ይገብር ከምዘሎ ዝርኣይ ዘሎ ዓቢይ ጸገም እዩ፡ እዚ ቅድሚ እቲ ሕጂ ዝርአይ ዘሎ ጸኣት ስደተይናታት ቅድሚ ምፍጣሩ ዝነበረ እዩ፡ ኣማራጺ ስለ ዘይብሉ ስደተይና ብትሑት ክፍሊት ስራሕ ምሃብ፡ ማሕበራዊ ውጥረት እዩ ዘስዕብ፡ ናይዚ ኵሉ መፍትሒ ከኣ ናይ ሰብኣዊ ፍጥረት ኩነት ክመሓየሽ ምግባር፡ ናይቶም ትሑት ክፍሊት ዘለዎም ሰራሕተይናታት ምድጋፍን ኣብ ጐዳና ምዕባለ ኣብ ዝርከባ ሃገራት እውን ከምኡ፡ ብቑዕን ግቡእን ክፍሊት ምቕራብ፡ ክፍሊትን መነባብሮም ምምዕርራይን፡ ክፍሊትን ዕዳጋን ምምጥጣንን ይግባእ ምስ በሉ ኣብ መወዳእታ፥
ጻውዒት ነቶም ብስእነት ስራሕ ዝተጠቕዑ መንእሰያት
ብዙሓት ብስእነት ስራሕ ዝተጠቕዑ መንእሰያት ስራሕ መሊሶም ናይ ምርካብ ተስፋ ስለ ዘይብሎም፡ ተስፋ ቆሪጾም ኣብ ናይ ስራሕ ፖለቲካ ዝነበሮም እማኖ ኣጥፊኦም ስራሕ ካብ ምድላይ ተነጺሎም ንዝርከቡ ብፁዕ ካርዲናል ቱርክሶን ቅርበቶም ገሊጾም፡ እዞም መንእሰያት ተስፋ ከይቆርጹን ንቀቢጸ ተስፋነት ብምልምማድ ከይነብሩን ምዒዶም፡ ስራሕ ኣብ ምድላይ ብርቱዓትን ጽኑዓትን ኩኑ እምበር ንቀቢጸ ተስፋነት ምሩኻት ኣይኹኑ እብክብሉ ብዘቕረብዎ ጻውዒት ዘካየድዎ ቃለ መሕትት ዛዚሞም።


text:
ላዕለዋይ ኮሚሽነር ስደተኛታት ሕቡራት መንግስታት/UNHCR/ኣብ ዝሓለፍ ዓርቢ ኣብ ዘውፅኦ መግለፂ ዕላዊ ከምዝገበሮ ኣብዚ ኣብ ዝሓለፉ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ጥራሕ ዝበዝሑ ኢትዮጵያዊያን ዝርከቡዎም 30 ሽሕ ስደተኛታት ኣብ የመን ምእታዎም ገሊፁ’ሎ።
ኣብቶም ዝሓለፉ ሒደት ዓመታት ቁፅሪ ናይ ዝስደዱ ሰባት ንምፍላጥ ክንሰርሕ ፀኒሕና ካብ 2006 ጀሚሩ ብድምር ዳርጋ ፍርቂ ሚሊዮን ሰባት ካብ ቀርኒ ኣፍሪካ ተጓዕዞም ኣለው ምስበሉ እቶም ወሃቢ ቃል ኣድሪያን ኤድዋርድስ ‘’እቲ መንገዲ ብጃልባ ዝፍፀም ብምዃኑ ኣዝዩ ሓደገኛን እዩ።ቁፅሪ ይስደዱ ናይ ዘለው ሰባት እውም ኣዝዩ ይውስኽ እዩ ዘሎ።’’
እቶም ስደተኛታት ዝስደዱሉ ምኽንያት ኣብ ሃገሮም ብዘሎ ፀገምን ብቁጠባዊ ምኽንያታትን ምዃኖም እቶም ወሃቢ ቃል ሓቢሮም።
ሰባት ኣዙዩ ሓደገኛ ብዝኾነ ኣገባብ ብጀልባ ብምጉዓዝ ንዓርሶም ንዘይሕጋዊያንን ገበነኛታትን ኣስገርቲ ሰባት ኣሕሊፎም ይህቡ ኣለው ዝበሉ ኤድዋርድስ ኣብ ገሊኡ ድማ ገና ናይ ማይ ጉዕዝኦም ከይወድኡ ኣብ ወሰን ማይ ከምዝድርበዩን ህይወት ከምዝጠፍአን ሓቢሮም።ሰባት ግዳያት ግፍዒ ይኾኑ ምህላዎም ከምዘሻቕሎምን ንምሕጋዝ እውን ኣፀጋሚ ይኸውን ከምዘሎን እቶም ወሃቢ ቃል ገሊፆም።


text:
“ራእይ ብዕዮ” ብዝብል ቴማ ብ14 ግንቦት ኣብ ቤት-ትምህርቲ ማእከላይ ደረጃ ባና – ጐዳይፍ ብወግዒ ዝተጀመረ ቅነ ናጽነት ኣብያተ-ትምህርቲ ዞባ ማእከል፡ ብዝተፈላለየ መሰናድኦታት ብውዕዉዕ ኣገባብ ይካየድ ኣሎ።
ኣብ መኽፈቲ ስነ-ስርዓት፡ ኣመሓዳሪ ዞባ ማእከል ሜጀር ጀነራል ሮሞዳን ዑስማን ኣውልያይን ኣቦ-መንበር ህግደፍ ዞባ ማእከል ኣቶ ዩሱፍ ሳይቕን፡ ዝተዳለወ ስእላዊ ምርኢት ከፊቶም።
ሓላፊ ጨንፈር ሚኒስትሪ ትምህርቲ ዞባ ማእከል መምህር በላይ ሃብተጋብር ኣብ ዘስመዖ ቃል፡ ቅነ ናጽነት ኣብያተ- ትምህርቲ ኣብ ገስጋስ ጽላት ዕብየት ትምህርቲ ብሓፈሻ፡ ኣብ ምዕቃብ ክብርታት ሕብረተሰብ ድማ ብፍላይ ዓቢ ተራ ከምዘለዎ ጠቒሱ፡ ሎሚ ዓመት ልዕሊ 300 ኣብያተ-ትምህርቲ ዝሳተፍኦ – ንርዝነት ትርጒም ናጽነት ዘንጸባርቕ ንጥፈታት ይካየድ ከምዘሎ ሓቢሩ።
ኣመሓዳሪት ንኡስ ዞባ ጐዳይፍ ወይዘሮ ትብለጽ ተወልደ ድማ፡ ቅንያት ናጽነት ኣብያተ-ትምህርቲ፡ ኣካል ናይ’ቲ ጽምብል ናጽነትና ንምድማቕ ዝሰላሰል መደባት ኣብ ርእሲ ምዃኑ፡ ንተመሃሮን መንእሰያትን ቀንዲ ተዋሳእቲ ዝገብር ስለዝኾነ ዓቢ ብልጫን ኣገዳስነትን ከምዘለዎ ገሊጻ።
ኣብ’ዚ ክሳብ 19 ግንቦት ዝቕጽል ቅነ ናጽነት ኣብያተ-ትምህርቲ ዞባ ማእከል፡ ዝተፈላለየ ባህላውን ስነ-ጥበባውን መሰናድኦታት ይቐርብ ኣሎ።


text:
ኮሚሽን ሕቡራት መንግስታት ሰበስልጣን ኤርትራ ኣብ ልዕሊ ዜጋታት እታ ሃገር ይፍፅዎም ኣሎ ዝተብሃለ ሰፊሕን ስልታውን መግሃስስትታት ክምርምሮ እዩ።ሰለስተ ኣባላት ዘለዎ ኮሚሽን ካብ ዝቕፅል ሰሙን ጀሚሩ ኣብ ስዊዘርላንድን ጣሊያንን ካብ ዝርከቡ ግዳያትን ካልኦት መሰኻኽርን ካብ ባዕሎም ሓበሬታ ምእካብ ክጅምር እዩ።
ንወታደራዊ ኣገልግሎት ከይምልመሉ ብምስጋእ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ልዕሊ 6,000 ኤርትራዊያን ናብ ኢትዮጵያ ምእታዎም ፀብፃብ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት መንግስታት ይገልፅ።ኣብዚ ዓመት እዚ ኣብ ኣውሮፓ ፖለቲካዊ ዕቑባ ዝሓቱ ዘለው በዝሒ ኤርትራዊያን እውን ብሰለስተ ዕፅፊ ምውሳኹ UNHCR ኣብ ቀረባ ሓቢሩ’ሎ።
ናይቲ ኮሚሽን ኣቦ መንበር ማይ ስሚዝ እዞም ቁፅርታት ገለ ከቢድ ሽግር ምህላው ዘርኢ ምልክት እዩ ይብሉ።
ክነፃሪዮ ንፍትን ዘለና እቲ ምልክት እዩ ዝበሉ ንሶም እዞም ሰባት እዚኦም ካብ ሃገሮም ዝወፀ ዘለው መበገሲ ጠንቂ ስለዘለዎም እዩ ኢሎም።’’ሰባት ዝኾነ ጠንዊ ከገጓነፎም ከምቲ ብዙሓት ሰባት ኣብ ኢድ ነጋዶ ደቂ ሰባት ዝኣትው ዘለው፣ደሕንነተን ሕልው ብዘይኮና ጀልባታት ንባሕሪ ሜዲትራኒያን ዝሰግሩ ዘለው ን ንጭንቀት ዝቃልዑ ዘለውን ብዘይምኽንያት ኣይኮነን’’ኢሎም።
ካብቶም ናይ ሕቡራት መንግስታት ናይ ኤርትራ ሰብኣዊ መሰላት ዝከታትል ኣባላት ፍሉይ ራፖርተር ሞሪታኒያዊት ሸይላ ኪታሩት ሓንቲ እየን።ንሰን ኣብ ኤርትራ ዝፍፀሙ ዘለው መግሃስትታት ዝኹንኑ ክልተ ፀብፃባት ንናይ ሕቡራት መንግስታት ቤት ምኽሪ ሰብኣዊ መሰላት ኣቕሪበን እየን።
ንሰንን ናይቲ ራፖርተር ኣባላት ዝኾኑ ካልኦት ክልተ ነፃ ክኢላታት፣ኣውስትራሊውን ጋናዊን ስርሖም ብነፃነትን ብዘይኣድልዎን ከምዝሰርሑ ይገልፁ።
እቲ ኮምሽን ናብታ ሃገር ኣትዩ ናይ ምፅራይ ስርሑ ክዓዪ ፍቓድ ዝሓትት ደብዳቤ ናብ መንግስቲ ኤርትራ ልኢኹ ምስ ወኪላት መንግስቲ ኤርትራ ጀኔቭ ኣብዝርከብ ቤት ፅሕፈት ልኡኽ ሕቡራት መንግስታት ተራኺቡ እዩ።
እቲ ጉጅለ ንሕትኡ ዛጊድ መልሲ ከምዘይረኸበ ስሚዝ ንቪኦኤ ገሊፆም ኣለው።መንግስቲ ኤርትራ መእተዊ ፍቓድ እንተሂቡ ፅቡቕ ምልክት እዩ ይብሉ።
‘’ ንኽንኣቲ እንተድኣ ተሰማሚዖም ንገሊኦም ሽግራት ንምፍታሕ ድልዋት ምዃኖም ሓባሪ ክኸውን እዩ’’ ምስ በሉ ኣስዒቦም ‘’እዚ ኣዚዩ ዓብዪ ኣወንታዊ ስጉምቲ ምኾነ።ክንኣቲ እንተተፈቒዱልና ዝርኣናዮም ሽግራት ሰብኣዊ መሰላት ንምእራም ክውሰዱ ብዛዕባ ዝግብኦም ስጉምትታት ክንዘራረብ ምኽኣልና’’ኢሎም።
እቲ ኮሚሽን ሓበሬታ ንምእካብ ዝበፅሖም ቦታታት መሊኡ ከምዘየረጋገፀ ስሚዝ ይገልፁ።እቲ ኮሚሽን ኤርትራዊያን ሓተቲ ዕቑባ ብበዝሒ ናብ ዝርከብሉም ቦታታት ከምዝጉዓዝ ወሲኾም ሓቢሮም።
ናይ ሕቡራት መንግስታት ቤት ምኽሪ ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ኤርትራ ይፍፀሙ ኣለው ዝተብሃሉ ዝተፋላለዩ ዓይነታት መግሃስቲ ክምርምር ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ሰነ ዘፃሪ ኮሚሽን ኣጣይሹ።ከየፃረኻ ምቕታል፣ብሓይሊ ምስዋር፣ብሃበ ተረኽበ ምእሳር፣መስቀይቲ፣ምድራት ስቪላዊ ነፃነት፣ንግዲ ደቂ ሰባት፣ኣንፃር ደቂ ኣንስትዮ ኣድልዎ ምግባር፣ኣብ ፆታ መሰረት ዝገበረ ዓመፅ ዘጠቓልል መግሃስትታት ይርከብዎም።
እቲ ኮምሽን ብምርመራ ዝረኸቦ ውፅኢት ኣብ ዝቕፅል መጋቢት ናብቲ ቤት ምኽሪ ብቃል ከቕርብ እዩ፤ናይ መወዳእታ ፀብፃቡ ድማ ኣብ ዝቕፅል ወርሒ ሰነ ከቕርብ እዩ።


text:
ኣብ‘ዚ ቀረባ ምስ ም/ቀ/ሚን ምንስትር ወፃኢን ኢትዮዽያ ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ ንዝገበርናዮ ቃለ-ምልልስ ካብ ኣባል መድረክን ዓረናን ኣቶ ብርሃኑ በርሀ ተፃራሪ ሪኢቶ ይህቡ።
ኣቶ ብርሃኑ ኣብ መግለፂኦም፣ገዛኢ ፓርቲ ብሰንኪ ዝትግብሮ ግጉይ ዝበልዎ ፖሊሲ ኢትዮዽያ ንሓደጋ ደርቂ ትቃላዕ ኣላ።ንህዝቢ ኢትዮዽያ ይቅሬታ ክሓትት‘ዩ ዝግበኦ‘ውን ኢሎም።
መንግስቲ ኢህወዴግ ንተቃወምቲ ከይጠናኸሩ ዝተፈላለዩ ዕንቅፋታት ይፍፅም ከምዘሎ ዝጠቅሱ እቶም ኣባል መድረኽ፣ኣብ ተቃወምቲ’ውን ድኽመት የብሎምን ማለት ኣይኮነን ይብል።
ም/ቀ/ሚ ኢትዮጵያ ኣብ ምጅማር ዴሞክራሲ'ያ ትርከብ፣ጉድለት የለን ማለት ኣይኮነን ግን ርኡይ ለውጢ ኣሎ ክብሉ ንዝሃብዎ ሪኢቶ፣ኣቶ ብርሃኑ ክምልስ ከሎ፣ትካላት ኣይተዘርግሑሉ ኩነታት፣ናይ ስልጣን ክፍፍል ዘይብሉ ኣሰራርሓ ፓርላማ፣ሚድያ ኣብ ኢድ ገዛኢ ፓርቲ ኣብ ዝተባሓተሉን ናይ ውልቀ ቴሌቭዥን ኣብ ዘይብሉን፣ ሰራዊት ኣባላት ገዛኢ ፓርቲ ኣብ ዝኾነሉ ስርዓት፣ዴሞክራሲ ይንፀፍ ኣሎ ኢልካ ምዝራብ ኣይካኣልን ኢሎም።


text:
እቲ መድረኽ ንኢትዮዽያ ኣማእኪሉ ዘካየዶ መፅናዕቲ ውፅኢቱ ሎሚ ወግዓዊ ኮይኑ‘ሎ።ገምጋም ዝተገበረሎም ዘፈራት ድማ ፖለቲካዊን ዴሞክራሲያዊን ምሕደራ፣ማሕበራዊን ቁጠባዊን ዕብየትን‘ዮም።
ኣብ ልዕሊ‘ቲ ንኢትዮዽያ ዝምልከት ሪፖርት መደረ ዘስምዑ ቀ/ሚ ሃይለማርያም ደሳለኝ፣ናብ ዝርዝር ከይኣተው ከምዝቅበልዎ ጠቂሶም።
”ብዛዕባ ኢትዮዽያ ዝተዳለወን ሎሚ ዝተቀበልናዮን ሪፖርት፣ውፅኢት ዘቆምናዮ ንነብስኻ ትግምግመሉ መድረኽ‘ዩ።ካብ ልብና‘ውን ንቅበሎ ኢና።ልዑል ግምት‘ውን ክንህቦ ኢና።እቲ ሪፖርት ዝገምገሞም ኣርባዕተ ዘፈራት ንምምሕያሽ ክንጥቀመሎም ኢና።ምስ ሃገራዊ ውጥናትና ኣቃዲና ክንትግብሮ ድልየትና‘ዩ” ኢሎም።
ንቀ/ሚ ኣማኻሪ ጉዳያት ቁጠባ ኣቶ ንዋይ ገብረኣብ ብወገኖም፣እቲ ገምጋም ንብርክት ዝበሉ ኣካላት ዘሳተፈ ምኻኑ ጠቂሶም።ቅድሚ ሎሚ እቲ መድረኽ ዘዳለዎ ሪፖርት፣ቀ/ሚ ዝነበሩ ኣቶ መለስ ዜናዊ ኣብ ዝተረኸብሉ መድረኽ ከምዝተካየደ ዝዝከር‘ዩ።ከምዚ ናይ ሎሚ ዝበለ ገምጋም ድማ ዕዙዝ ረብሓ ከምዘለዎ ኣቶ ንዋይ ጠቂሶም።


text:
ኣባል ዞባ ሽማግለ ሰሜን ኣሜሪካ ሓላፊት ጉዳያት ደቂ-ኣንስትዮ ወ/ሮ ኣስገደት ምሕረትኣብ ኣብ ካናዳ ከተማ ዊኒፐግ ብዕለት 20 ጉንበት ዝተኻየደ ሰፊሕ በዓል መዓልቲ ምሕዳስ መብጽዓ ተሳቲፋ።
እዚ ልዕሊ 300 ሚእቲ መብዛሕተኦም መንእሰያት ኤርትራውያን ዝተሳተፍዎ ድሙቕ በዓል ብህድሞና ዝበሃል ሲቪካዊ ማሕበር ተጣባቒ ሰብኣዊ መሰላት እተዳለወ እዩ። ወ/ሮ ኣስገደት ምሕረትኣብ ብህድሞና ብዝተገብረላ ዕድመ ክትሳተፍ እንከላ ኣብርእስኡ’ውን ምስ ኤርትራውያን ተቐማጦ ዊኒፐግ ብዝዕባ ምምስራት ናጻ ማሕበር ደቂ-ኣንስትዮ ንምዝታይ እዩ ነይሩ።
ሰንበት 20 ጉንበት ቀትሪ ምስ ግዱሳት መንእሰያት ደቂ-ኣንስትዮ ኣኼባ ብምክያድ ስለምንታይን ብኸመይን ክንውደብ የድልየና ካብ ሕሉፍ ተመኩሮታት ተቓለስቲ ደቂ-ኣንስትዮናኸ እንታይ ክንመሃር ንኽእል ኣብ ዝብል ኣርእስቲ ነዊሕ ምይይጥ ኣካይዳ።
- ብሓፈሽኡ ደቂ-ኣንስትዮ ኤርትራ ንመሰልና ተወዲብና ክንቃለስ መተካእታ ከምዘይብሉ ድሕሪ ምግላጽ ካብ ተጽዕኖ ናይ ዝኾነ ይኹን ፖለቲካዊ ውድባት ናጻ ክኸውን እቲ ቐንዲ መሰረት ናይ ዉዳበና ክኸውን ከምዘለዎ
- ናጻ ካብ ተጽዕኖ ናይ ዉድባት’ምበር ኣብ እንዓግበሉ ፖሊቲካዊ ዉድባት ኣባላት ክንከውን ከምዘይክልክለና
- መሰረት ናይ ምግሃስ መሰልና ድሕረትን ድንቁርናን ስለዝኾነ እቲ ቓልሲ ምስ ኩሉ እቲ ምእንቲ ፍትሕን ሰላምን ኣብ ሃገርና ዝቃለስ ሓይልታት እነካይዶ ምዃኑ
- ድሕረት ኣብ ባህልና ስለዘሎ ኣባና’ውን ከምዘሎን ክንቃለሶ ከምዘሎናን
- መሰልና በቲ ኣብ ኤርትራ ህዝብና ዝጭቁን ዘሎ ምልካዊ ስርዓት ጥራሕ ዘይኮነ ኣብ መዕልታዊ ሂወትና ከምዝገሃስ
- ኣብ ስድራቤት መሰልና ምሕላው ሰላምን ቅሳነትን እምበር ቆዮቛን ዳንኬራን ከምዘየምጽእ ኣብሪሃ።
ተሳተፍቲ ብተገዳስነት ድሕሪ ምስማዕ በቲ ኣኼባ ሕጉሳት ምዃነን ገሊጸን። ቀጻሊ ርኽክብን ምኽሪን ከምዘድሊ ተላብየን።
ብድሕሪ’ዚ ምሸት ኣብ’ቲ ህዝባዊ በዓል ተረኺባ ብተሳተፍቲ ኣድናቖት ዘትረፈ መደረ ኣቕሪባ። እቲ በዓል “መዓልቲ ምሕዳስ መብጽዓ” ኣብ ትሕቲ ዝብል መሰረታዊ ሓሳብ እዩ ተኻይዱ። ኣሕዋት ገዛኢ ሓጎስን ማህድረን ህዝብና ብዘደንቕ ጽንዓትን ተወፋይነትን ንሰላሳ ዓመታት ተቓሊሱን ብእሻሓት ተሰዊኡን ሰንኪሉን ሃገርና ካብ ባዕዳዊ መግዛእቲ እንተናገፈ፡ ከምህዝቢ ገና ሓራ ስለዘይወጻእና ሎሚ መዓልቲ ህዝብና ካብ ምልኪ ተላቒቑ ፍትሕን ሰላምን ምእንቲ ከስተማቕር ቃልስና ክነሕንን መብጽዓ ንኣትወላ መዓልቲ እያ ክብሉ መደረታቶም ኣቕሪቦም።
ቀጺላ ወ/ሮ ኣስገደት ከም መቐጸልታ መደረታቶም ብፍላይ ኣብ ሕሰምን መከራን ደቂ-ኣንስትዮና ብምትኳር መግለጺ ኣቕሪባ። ብዘይ ተሳትፎ ደቂ-ኣንስትዮ ዝዕወት ሰውራ የሎን። ጓል ኣንሰይቲ ኤርትራ ብጽንዓትን ተወፋይነትን ብዓቢኡ ብረት ተሓንጊጣ ኣብ ጎድኒ ኣሕዋታ ደቂ-ተባዕትዮ ተሰዊኣን ሰንኪላን፡ ኣብ ውሽጢ ከተማታት ናይ ስለላ ስራሓት ኣካይዳ፡ ኣብ ገጠራት ዝነበረት ሰንኪታ ተጋደልቲ ዓንጊላን ደም ዉጉኣት ሓጺባን፡ ኣብ ስደት ዝነበረት ከዲማ ተጋዳላይ ዓንጊላ ሰውራ መዊላን። ይኹንምበር ድሕሪዚኹሉ መሪርን ነዊሕን ቃልሲ ፍረጻማኣ ከይረኣየት ተጠሊማ ኣደዳ ስደትን ዉርደትን ኮይና ትርከብ። እታ ተጋዳሊት’ውን ተጠሊማ ኣብክንዲ እተዕርፍ ሕጂ ኣብዕብየታ ትስደድ ኣላ። እታ ክትወልድ ዕድል ዝገበረት ድማ ደቃ ወይ ክስደዱ ወይ ክእሰሩ ትሪኢ ኣላ ድሕሪ ምባል ኣብ ሃገርና ጥራሕ ዘይኮነ ኣብ መኣእ ዓለም ገኒኑ ዝርአ ዘሎ ጭቆናን ዓመጽን ኣብ ልዕሊ ደቂ-ኣንስትዮ ጠንቁ ተባዕታዊ ትምክሕቲ እዩ። ትምክሕቲ ድማ ካብ ድሕረትን ድንቁርናን ይብገስ። ስለ’ዚ ወጽዓና ምስ ሓደ ስርዓት ዝመጽእን ዝጠፍእን ኣይኮነን። ሕቶና ሕቶ ሰብኣዊ መሰል እዩ። እቲ ኩሉ ምእንቲ ፍትሒ እቃለስ ኣለኹ ዝብል እጃሙ ዘበርክተሉ ፍትሓዊ ቃልሲ እዩ። ዲሞክራሲን ፍትሒን ባህሊ ክሳብ እንገብሮ መሰል ደቂ-ኣንስትዮ ክኽበር ኣይክእልን። ፍትሒ ኣብ ሃገርና ምእንቲ ክነግስ ኣምበኣር ንፍስወከፍና ድንቁርና ብንቕሓት ክንትክእ እቲ ቃልሲ ኣብ ገዛና ክጅምር ኣለዎ። ኣብ ስደት ዘሎና ሂወትና ዝያዳ ዝኸበደ እዩ ኮይኑ።
ኣዴታትና ናይ ገዛ ሓላፍነት ጥራሕ እዩ ነይሩወን። ንሕና ግን ከማኹም ወፊርና ክንሰርሕ ንግደድ። ኣብ ገዛ ተመሊስና ድማ ምሉእ ሓላፍትነ ናይ ገዛን ቆልዑን ኣብና ይወድቕ። ዝለ’ዚ ኩሉ ደላይ ፍትሒ እየ ዝብል ኣብ ገዛይ ፍትሒን ዲሞክራሲን የተግብር ዶ ኣለኹ ኢሉ ነብሱ ክሓትት ይግባእ። ንሕና ደቂ-እንስትዮ’ውን ድሕርት ካብ ነብስና ክነወግድ ይግባእ። ላም ፍርቂ ነብሳ ኣይትሰብሕን። ድሕረት’ውን ኣብ ደቂ-ተባዕትዮ ጥራሕ ዘሎ ኣይኮነን። ሃገርና ክትምዕብልን ዲሞክራሲ ክትከልን ክዕምብብን ብማዕረ ክንነቅሕ የድሊ ብምባል ብኩሉ ኣኼበኛ ተቐባልነት ዝረኸበ መደረኣ ደምዲማ።
ቐጺሉ ድምጻዊ ሳሚ መብራህቱ በቲ ጥዑም ድምጹን ቁምነገራዊ ትሕዝቶ ደርፍታቱን ወኒ ኣኼበኛ ቀስቂሱ ዘገርም ባህላዊ ምሸት ኣምስዮ።
ንጽባሒቱ ሰኑይ ጉንበት 21 ንግሆ ምስ ኣባላት ጨንፈር ዊኒፐግ ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራን ተደናገጽቲን ኣኼባ ብምክያድ ብዛዕባ ህልዊ ኩነታት ሰልፍናን ዝርአ ዘሎ ኣዎንታዊ ምዕብልናታትን ገሊጻ። ንዝቐረበላ ሕቶታት ድማ መሊሳ። ድሕሪ ቐትሪ፡ እንደገና ምስ ግዱሳት ደቂ-ኣንስትዮ ኣኼባ ኣካይዳ። ከመይ ንዉደብ ንዝብል ሕቶ ብዕምቆት ተዘትዩሉ። ቀጺሉ ንዝቐረበላ ሕቶታት መሊሳ። ወ/ሮ ኣስገደት፡ ኣዝያ በቲ ዝተገብረላ ኣቀባብላ ሕጉስቲ ምዃና ገሊጻ። ብናህሪን ሃገራዊ ፍቕርን፡ ዘለወን ድሌት ናይ ምውዳብን ኣዝያ ከምዝተደነቐትን ከምዝተሓጎሰትን ሞራልን ተስፋን ከምዝሃባኣን ኣብሪሃ።
ሽማግለ ዜና ዞባ ሰሜን ኣሜሪካ
30 ጉንበት 2018


text:
መንግስቲ ኢትዮጵያ ምስ ግብፅን ሱዳንን ኣብ ካርቱም ዝኸተሞ ውዕል፣ቅድሚ ምትግባሩ ብህዝቢን ብኪኢላታትን ክምከረሉን ኣብ መወዳእታ ብፓርላማ ክሓልፍን ይግባእ ኢሎም ኣቦ-መንበር ፓርቲ መድረክ።
ኣብ ልዕሊ ኢትዮጵያ ናይ ሓይሊ ስጉምቲ ክውሰድ ኣለዎ ዝብሉ ምግቡዕባዓትን መፈራርሒን ይስማዓሉ ዝነበረ ጊዜ ተሓሊፉ፣ሎሚ ዘለው መራሕቲ ግብፂ እቲ ምስሕሓብ ብሰላም ንክፍታሕ ምውሳኖም ዝድገፍ’ዩ።መድረክ’ውን ዝቅበሎ’ዩ ኢሎም።
መርገፂ መድረክ ይብሉ ፕሮፈሰር በየነ ጴጥሮስ፣ፓርቲ መድረክ እቲ ኣብ ሞንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝተገብረ ውዕል ኣልጀርስ ንረብሓ ኢትዮጵያ ስለዘየረጋግፅ ዳግም ክራኣይ ኣለዎ ዝብል መርገፂ ከምዝሓዘ ጠቂሶም።
ኣብ ልዕሊ’ቲ ኣጥሊሎም ዘየፅንዕዎ ውዕል ሰለስቲኤን ሃገራት ገለ ስግኣታት ኣለውኒ ዝበሉ ፕሮፈሰር በየነ፣ኣብ ጉዳይ ምምሕዳር’ቲ ግድብ ዝርዝር ንሉኣላዊነት ዝትንክፍ ዝመስል ነጥቢታት ሒዙ’ሎ፣ንኣብነት ነቲ ግድብ ከመይ ነማሕድሮ? ዝብል ነጥቢ’ውን ሒዙ’ዩ ምስበሉ፣
ፕሮፍሰር በየነ ጴጥሮስ መስርሕ ልዝብ ኢትዮጵያ፣ግብፅን ሱዳንን ኣብ መስርሕ ምብፅሑ ቅቡል’ዩ።ፓርተይ መድረክ’ውን ምስ’ዚ ዝፃባእ ኣይመስለንን።እቲ ዋና ቁም-ነገር ኢትዮጵያ ናብ ሃገራዊን ህዝባዊን ረብሓታት ኣሕሊፉ ዘይህቡ ዓበይቲ ውዕላት’ያ ክትስዕብ ዘለዋ ንዝብል ነጥቢ ከጉልህ ይደሊ ኢሎም።


text:
ሓድሽ ፕሮዝዳንቶም ንምምራፅ ሎማዕንቲ ሰኒ ድምፆም ይህቡ ዝነበሩ እቶም ዝበዝሑ ብታሕጓስ ነይሮም።ንሃገሮምን ኣብዚ ምርጫ ክስዕሩ ትፅቢት ንዝገበረሎም ንናይ ቀደም ኣዛዚ ሰራዊት ግብፂ ዓብድል ፋታሕ ኤል-ሲሲን ብምሙጓስ ይጭድሩ።
ወሃብቲ ድምፂ እቲ ከይዲ ፅፉፍ ክኸውን ተስፍኦም ይገልፁ።
ኣቐዲሞም ድምፆም ዝሃቡ ሲሲ ግብፃዊያን ናይ ባዕሎም ታሪኽ ክፅሕፉ እዮም ወፂኦም ዘለው ኢሎምም።
ልዕሊ 400 ሽሕ ሓይልታት ፀጥታን ወታደራትን ምውፋሮም ወጥሪ ምህላው እዩ ዘርኢ።
Sky News Arabia ዝተብሃለ ማዕኸን ዜና ኣባላት ናይ ዝተኣገደ እስላማዊ ሕውነት ኣብ ከባቢ ሰሜን ካይሮ ማኑፊያ ነቲ ምርጫ ንምህዋኽ ፈቲኖም ብፖሊስ ተኣሲሮም ክትብ ፀብፂባ’ላ።
እቲ ምሃብ ድምፂ ብፅቡቕ ይካየድ ኣሎ ክብሉ ናይ ወፃኢ ተዓዘብቲ ሎማዕንቲ ሰኒ ተዛሪቦም።
ካብ 90 ሚሊዮን ህዝቢ ግብፂ 54 ሚሊዮን ከድምፁ ይኽእሉ።
እቲ ምሃብ ድምፂ ፅባሕ ሰሉስ ምሸት ክዕፆ እዩ።


text:
Share List
Related posts:
- Voice of Assenna: እዋናዊ ሓበሬታ ካብ ሮማ ብዛዕባ ግፍዕታት ፖሊስ ጥልያን ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን
- ,,ተመክሮይ ኣብ ህዝባዊ ግንባር“፡ ብሓው የማነ ተኽለገርግሽ፡ ኣብ ዝብል ኣርእስቲ ፖለቲካዊ ዘተ ምስ ህዝቢ ኣብ ከተማ ኮለን (Köln)።
- Voice of Assenna: ናይ ደገፍ ደብዳበ ንመልእኽቲ ኣበባ ተስፋግዮርጊስ ብ ራሄል ስዩም ኣባል ዓለም ለኻዊ ተበግሶ
- Voice of Assenna: ተስፋ ዝህብ ተበግሶ ‘ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ’ ኣብ ብሪጣንያ
- Voice of Assenna: መልእኽቲ ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ህዝባዊ ምንቅስቓስ – Mon, Feb 20, 2017
- ኣገዳሲ መልእኽቲ ንኹሎም ኣብ ወጻኢ ተበታቲኖም ዘሎዉ ኤርትራውያን ብ ኣጋጣሚ መጋቢት 08፡ 2017 ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂ-ኣንስትዮ – ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ህዝባዊ ምንቅስቓስ
- Voice of Assenna: ቅንጸላ ኤርትራውያን ኣብ ጀርመን – Saturday, Jan 07, 2017
- ዓለምለኻዊ ተበግሶ ን ምድንፋዕ ኤርትራዊ ህዝባዊ ምንቅስቓስ መልስታት ዓለምለኻዊ ተበግሶ ናይ ተደጋጊሞም ዝተሓተቱ ሕቶታት!
- ህጹጽ ህዝባዊ ጻውዒት
- ኣሰናዳኢ ሰላማዊ ሰልፊ ኒውዮርክ እቲ ንውሳኔ መርማሪ ኮምሽን ኣብ ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ ብምድጋፍ ን27 ጥቅምቲ ዝካየድ ሰላማዊ ሰልፊ ዕዉት ክኸውን መታን ሰፊሕ ህዝባዊ ተሳታፍነት ክህሉ ህዝባዊ ጻውዒት ኣቕሪቡ።
- ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ህዝባዊ ምንቅስቓስ! (ዓለምለኻዊ ተበግሶ)
- Voice of Assenna: Voice of Assenna: OUR LIVES – Intv with Dr Berhan Tecle – Part 7 & Final/ Amanuel Sahle Commentary. Thursday, March 03, 2016


text:
ዶናልድ ትራምፕ ኣብ ምርጫ ካብ ዝዕወቱ ንድሓር ኣብ ዘርብኦም ተለሳሊሶም ኣለው።እዚ ክኣ ኣብ እዋን ወፍሪ ምርጫ ዝኣተውዎ መፅብዓ ክዕቅቡዶ ይኾኑ ዝብል ሕቶ ኣልዒሉ’ሎ።ንተነሓናሒኦም ዴሞክራሲያዊት ሂላሪ ክልቴንን ብዓል ቤተን ፕሬዝዳንት ዝነበሩ ቢል ክልንቴንን ከምኡ እውን ንፕሬዝዳንት ባራክ ኦባማ ንኢዶምዎም ኣለው።ፕሬዝዳንት ኮይኖም ዝተመርፁ ትራምፕ ምስ ቴሌቪዥን CBS ኣብ ዘካየድዎን ቃለ ምልልስ ንገሊኦም ሕቶታት መሊሶም ኣለው።
ትፅቢት ዘይተገብረሉ ዓወት ዶናልድ ተራምፕ ኣብ ብርክት ዝበሉ ዓበይቲ ከተማታት ኣሜሪካ ተቓውሞታት ኣልዒሉ’ሎ፣ኣብ ጥሪ ምስ ፅምብል ፕሬዝዳንታዊ ቃለ መሓላ ዝኸይድ ተቓውሞ ሰልፍታት ንምክያድ እውን ተሃቂኖም ኣለው።
እቲ ተቓውሞ ብዛዕባ ዘሕልፎ ትርጉም ሎሳንጀለስ ኣብ ዝተኻየደ ተቓውሞ ሰልፊ ዝተሳተፈት ካትሊን ዳንሊቪ ‘’ከምዚ ዝበለ ተቓውሞ በቶም ሓዱሽ ፕሬዝዳንት ዝጎሃዩ ኣብዛ ሃገርን ኣብ ዓለምን ዝርከቡ ሰባት ኣሜሪካዊያን ንናይ ትራምፕ ዘርኣዊን ኣብ ፆታ መሰረት ንዝገበረ ኣርኣእይኦምን ከምዘይድግፉ መልእኽቲ ዘሕልፍ እዩ’’ትብል።
ዶናልት ትራምፕ 60 Minutes ብዝብል ኣብ ዝፅዋዕ ፕሮግራም ቴሌቪዥን CBS ‘’ውህብቶ ዘለዎ ስድራ’’ ክብሉ ንስድራ ክልንቴን ብምግላፅ ካብቲ ስድራ ምኽሪ ንምቕባል ከምዝደልዩ እውን ሓቢሮም ኣለው።ምስ ሜክሲኮ ኣብዘዳቡ ከባቢ መንድቕ ንምስራሕ ዝኣተውዎ መፅብዓ ግን ደጊሞም ኣረጋጊፆም ኣለው።ኣብ ገሊኦም ከባቢታት ኣብ ክንዲ መንድቕ ሓፁር ክስራሕ እዩ ኢሎም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይኸአል።


text:
ትምህርቲ ትግርኛ ብርሑቕ
ትምህርቲ ትግርኛ ብርሑቕ:
ኣብ ሽወደን፡ ኵሉ ቈልዓ ቋንቋ ኣደኡ ኪምሃር መሰል ኣሎዎ። ግን ብዝተፈላለየ ምኽንያታት ገለ ተመሃሮ ኪምሃሩ ዕድል ኣይረኸቡን። ነዚ መፍትሒ ንምፍጣር፡ ትካል ምምዕባልን ምምሕያሽን ትምህርቲ ዝሓለፈ ዓመት ንፈተነ ተባሂሉ፡ ትምህርቲ ቋንቋ ኣደ ብርሑቕ ብሾብዓተ ቋንቋታት ተዋሂቡ። ሓንቲ ካብ'ዘን ቋንቋታት እዚኣተን ትግርኛ ኢያ። ኣብዚ ፈተነ’ዚ ዝተኻፈሉ ኣብ ክሪስትያንስታድ ዚርከቡ ተመሃሮ ኢዮም። ከምቲ ተሓሲቡዎ ዝነበረ፡ ንዕብይ ዝበሉ ተመሃሮ፡ ብኮምፕዩተር እናተሓገዙ ኪምሃሩ ኢዩ። ግን ኣብኡ ዚርከቡ ተመሃሮ ካብ ደቂ ፮ ዓመት ክሳዕ ፮ይ ክፍሊ ዚምሃሩ ኢዮም ነይሮም። ካብቶም ዝተመዝገቡ ፪፯ ተመሃሮ ፩፱ ተኻፊሎሞ። ነቲ ነገር ንምቅላል፡ መምህር ኣብ ወርሒ ሓደ ግዜ እናኸዶም፡ ዝተረፈ ግዜኦም ከኣ ብወለዶም እናተሓገዙ ኪምሃሩ ጸኒሖም። እዚ ቀዳማይ ፈተነ’ዚ ዝሓለፈ ሰሙን ተዛዚሙ።
ኣብቲ መዛዘሚ መዓልቲ፡ ኣኼባ ስድራ-ቤት ተገይሩ። ነቲ ዝሓለፈ ትምህርቲ ገምጋም ተገይሩሉ። ስድራ-ቤታት በቲ ዝተዋህበ ትምህርቲ ሕጉሳት ከም ዝዀኑ ገሊጾም። ግን ሓደ ግዜ ኣብ ወርሒ ኣዝዩ ውሑድ ስለ ዝዀነ፡ ኣብ ሰሙን ሓደ ግዜ ኪረኽቦም ዚኽእል መምህር ኪግበረሎም፡ እቲ ዝጸንሐ መምህር ከኣ፡ ኪህቦም ዝጸንሐ ኣመሃህራ መታን ከይቋረጾም፡ ገለ ገለ መዓልታት እናመጸ ሓገዙ ኬወፍየሎም ሓቲቶም።
ስድራ-ቤታትን ኣካየድቲ ስራሕን በቲ ዝቐረበ ሓሳባት ተሰማሚዖም፡ ተመሳጊኖም ተፈላልዮም። ቀጻሊ ትምህርቲ ኣብ ወርሒ መስከረም ኪጅመር ኢዩ።


text:
በዓል ደርቢ ህንጻ ሽግ ማለት "ቶርች ታወር" ዝተባህለ ሓደ ካብ ዓለምና ዝነውሐ መንበሪ ህንጻ ዱባይ ትማሊ ባርዕ ሓዊ ኣጋጢሙዎ።
እቲ ካብ መበል 65 ደርቢ ዝተበገሰ ባርዕ: ኣብ ሰዓታት ድሕሪ ፍርቂ ለይቲ ዘጋጠመ ክኸውን እንከሎ: ኣብ ውሽጢ ክልተ ሰዓት ግን ኣብ ልዕሊ ዝኾነ ሰብ ሓደጋ ከየውረደ ኣብ ቁጽጽር ከምዝኣተወ ሰበ ስልጣን መጥፋእቲ ሓዊ ዱባይ ገሊጾም።
ብመሰረት ሓበሬታ መጥፋእቲ ሓዊ ዱባይ፡ ኣባላት መጥፋእቲ ሓዊ ፡ እቲ ባርዕ ድሕሪ ምጅማሩ ኣርባዕተ ደቒቕ ኣብቲ ቦታ ተረኺቦም ነበርቲ ኣብ ምውጻእን ባርዕ ኣብ ምጥፋእን ከምዝተሳተፉ ብተወሳኺ ገሊጾም።
ሓላፊ ፖሊስ ዱባይ መጀር ጀነራል ዓብዱላህ ከሊፋ ኣል ማሪ: "ብዘይኾነ ኣብ ልዕሊ ሰብ ዝወረድ ጉድኣት ነቲ ባርዕ ክንቆጻጸሮ ምኽኣልና ንኣምላኽ ነመስግን" ኢሉ። ንሱ ብተወሳኺ ብናይ ኩላትና ምትሕብባር: ነበርቲ ናብ ካልእ ህንጻ ተሰጋጊሮም ክብል ጋዜጣዊ መግለጺ ሂቡ።
እዚ "ዘ ቶርች" ተባሂሉ ዝጽዋዕ ህንጻ ኣብ ዝሓለፈ ክልተ ዓመት ንካልኣይ ግዜኡዩ ሓደጋ ባርዕ ዘጋጥሞ ዘሎ።


text:
ጸብጻብ ሰሚናር ህዝቢ ምስ ዶር ጊደዎን ኣባይ ኣስመሮም ካብ ሪችሞንድ፣ ሰሜን ኣሜሪካ
ሰነበት 10 ሚያዝያ፡ ኣማኢት ዜጋታት ዝተሳተፍዎ፡ “ጽኑዕ መትከልና፡ መልሕቕ ብሩህ መጻኢና” ኣብ ትሕቲ ዝብል መሪሕ ሓሳብ፡ ዕዉት ሰሚናር ተኻይዱ።
ሰሚናር ብዝኽረ ሰማእታትን ሃገራዊ መዝሙርን ምስ ተኸፍተ፡ ኣቦ መንበር ኣወሃሃዲት ሽማግለ ብሩራዊ ኢዮቤል ዞባ ሀሰን (ማእከል ጀርመን)፡ ዶር ተስፋይ ዓብለሎም፡ ምድላዋት ጽምብል ክቡር መዓልቲ ሓርነትና ብልዑል ወኒ ይግስግስ ምህላዉ፡ ብሩራዊ ጽምብልና፡ “ርብዒ ዘበን ኣብ መኸተን ልምዓትን” ብዝብል ቴማ፡ ኪንጽምብል ምዃና፡ ገሊጹ። ኣወሃሃዲት ሽማግለ በዓል ናጽነት፡ ካብ ኩለን ማሕበረኮማትናን ውዳበታትናን ዝነጥፋሉ ከተማታት ብዝተወከሉ ዜጋታት ዝቖመት ምዃና ኣብሪሁ። ክብርቲ ዕለተ ሓርነትና ብዝግባእ ክብሪን መዓርግን ንምጽምባል፡ ኩሉ መዳያዊ ምድላዋት ይጻፈፍ ምህላዉ፡ ካብ ዕሸል ክሳብ ሽማግለ ዘሳትፍ መደባት ተሰሪዑ ከምዘሎ ኣረዲኡ። ተሳተፍቲ ሰሚናር፡ በዓሎም ብክብሪ ንምጽንባል ድሉውነቶም ብምግላጽ ካብኦም ዝጥለብ ከምዘማልኡ ኣረጋጊጾም።
ዝሰዓበ መደብ፡ ርእሰ ቴማ ናይ’ዛ መዓልቲ ኮይኑ፡ ሰሚናር ዶር ጊደዎን ኣባይ ኣስመሮም ኢዩ ነይሩ። ዶር ጊደዎን፡ ኣብ መኽፈቲ ኣስተምህሮኡ፡ ቀዳማይ ተኣምር ናይ 25 ዓመታት ናጽነትና፡ ኣንጻር ኩሉ ናይ ጥፍኣት ውጥናት ጸላእቲ፡ ብኽብረት ደው ምባልና ኢዩ! ስለዚ ዮሃና፡ እንቛዕ ኣብቐዕና፡ ንተሓበን፡ ንጸንብል ኢሉ። ኤርትራና ዝቐደመ ከይኣክል ኣብዚ ዝሓለፈ ርብዒ ዘበን፡ ጽንኩር ቃልሲ ንኽብረትን፡ ክቡር ዋጋ ንኽብረት ከፊላ፡ ሳላ ጽንዓትን ሕድገት-ዘይፈቕድ መትከልን፡ ሓይሊ ሚዛን ናብ ረብሓኣ መሊሳ፡ ናብ ደረጃ ንጡፍ ተበግሶ ምስግጋራ፡ መንፈሳዊ ሓይሊ ህዝቢ ኤርትራን ሓራ ፖለቲካዊ መስመሩን ኢዩ ዘርትዕ ኢሉ።
መትከል’ዩ ወሳኒ ዝበለ ዶር ጊደዎን፡ ኩሉ ነገር ሃልዩካ መትከል እንተዘየሎ፡ ክብረትን ዓወትን ክረጋገጽ ኣይክእልን ኢዩ ኢሉ። ሳላ ጽኑዕ መትከልና፡ ሳላ ጽኑዕ መትከል ህዝባዊ ግንባር፣ ህዝቢ ኤርትራ ክብረቱ ዓቂቡ፡ ኩሉ ብድሆታት ገጢሙ፡ ኣጻር ዘየባተኸ ተጻብኦታት ብጽንዓት መኪቱ፡ ኣብ ትስፉው መጻኢ ኣንፊቱ ምህላዉ ኣስሚሩ። ከም ትማሊ ሎሚ፡ መርሓ ጎደናና፡ ጽንዓት ኣብ መትከል ኮይኑ፡ እምነትና ደሪዕና፡ ፍናንና ኣዕሪግና፡ ኣብ መኸተ ልምዓት ክንዓስልን፡ ወሳኒ ዓውደ ጥምጥም ራሕዋ ህዝብና ዘውሕስ ቁጠባ ምህናጽ ምዃኑ ኣዘኻኺሩ።
ታሪኽና፡ መንነትናን ሰማእትነትናን ንምቑሻሽ ዚካየድ ዘመተታት ጸላእቲ፡ ጭንቀት ዝመንቀሊኡን እንዳክንዕወት ጥርዚ ዚዓርግ ፍሹል ሃቐነ ምዃኑ ብምብራህ፡ ብዝመጸ ኣውሎ ንፋስ ከይተነነና፡ ስኒትና ደሪዕና፡ ኣብ ሓዲድ መኸተ ልምዓት ኪንምርሽን ሕድሪ ሰማእታትና ብግብሪ ኪንምልስ ከምዘሎና ኣስሚሩሉ።
ኣስዒቡ፡ እገዳ ምስ ጽንዓተ-መትከልና ተራጺሙ ተቐጢኑ ምስ ጓህመመ፡ ካልእ እኩይ ውጥን ተፈብሪኹ፣ ከምልሙድ መኪትና ከነህጥሞ ግድል ቀሪቡልና ኣሎ፡ ዝበለ ዶር ጊደዎን፡ ስጊንጢር ናይ’ዚ ሸፈጥ፣ እቶም ሰብኣዊ መሰላት ኣህዛብ ምጭፍላቕ ዕለታዊ ገበናቶም ዝኾኑ ወገናት፡ ኮር ተገልበጥ ነዛ ንሰብኣዊ ክብረት ተቓሊሳ ዘውዲ ክብረት ደፊኣ ዘላ ሃገር ምጥቃን፡ ውድቐቶምን ጥፍሽንኦምን ዘረጋግጽ’ዩ ኢሉ! በቲ ኻልእ፡ ትእምርታዊ፡ መንፈሳውን ሞራላውን ሓይሊ ኤርትራን ህግን ዚገልጽ’ዩ ኢሉ። መኸተ ዕጫና ካብ ከነ፡ ከም ወትሩ መልክዓት እንዳቐያያረ ንዚመጸ ተጻብኦታት ከምዘፍሸልና ሕጂ’ውን ብዉሁድ መኸተ ኣብ ጂኔቫ ንዝቐረበልና ብድሆ ከነፍሽል ቃልስና ኪዓርግ ከምዘለዎ ሓቢሩ። ካብ ታሕሳስ 2015 ክሳብ መፋርቕ ጥሪ 2015 ንወርሒ ዝቐጽለ ንሓሶታት መርማሪት ኮሚሽን ዘቓለዐ ተበግሶና፡ ልዕሊ 46.000 ደብዳቤታት ክበጽሖም ምኽኣሉ ሓይልና ዘረጋግጽን ኪጎስይዎ ዘይኽእሉ ክውነትን’ዩ ኢሉ። ነዚ መድረኻዊ ተጻብኦታት መርማሪት ኮሚሽን ብምልኣት ንምስዓር ከምቲ ልሙድ ኪንዓጥቀሉን፡ ኣብ’ቲ ወሳኒ ዓውደ-ጥምጥም መኸተ ልምዓትን ራህዋን ጽምደትና ከነበርኽ ብምዝኽኻር፡ መግለጺኡ ዛዚሙ። ተሳተፍቲ፡ ካብኦም ዝጥለብ ዘበለ ከምዘማልኡ ዳግም ብምርግጋጽ ሰሚናር ብልዑል ዕግበት ብዓወት ተዛዚሙ!
ዓወት ንሓፋሽ!
ወዳቢት ኮሚተ


text:
ድሕሪ ምምራፆም ንካልኣይ ጊዘ ኣብ ዘስምዕዎ መደረ ስተት ኦፍ ዘ ዩንየን (ሃለዋት ሃገር) ፕረዚደንት በራክ ኦባማ ኣሜሪካ ኣብ ትምህርቲ፡ምህዞታት፡መሓውራዊ ቅርፅን ኢንቨስትመንት ክተዋፍር ፀዊዕም።
ኣሜሪካ ኣብ ዓለም እታ ምቹእቲ ሃገር ስራሕ ንምግባር ክንፅዕር ኣለና'ውን ኢሎም።ሚስተር ኦባማ ወሲኾም ኣሜርካ ኣብ ድርኹኺት ምዕባለ'ያትርከብ ዋሽንግተን ንኣሳሓሓቢ ጉዳይ ስደተኛታት ፍታሕ ክትገብረሉ ኣለዋ'ውን ኢሎም።
ኣሜሪካ ኣብ ዓለም ዘለዋ ተቐባልነት ናብ ቦትኡ ተመሊሱ'ዩ፡ኹናት ዒራቅ ኣብቒ'ሎ፡ሓይልታት ኣፍጋኒስታን ድማ ፀጥታ'ታ ሃገር ይርከብዎ'ለው ይብሉ ሚስተር ኦባማ።
ንኣሜሪካን ህዝባን ንምጉዳእ ንዝንቀሳቀሱ ሓይልታት ከጠንቅቁ ከለው ድማ፡ካብ ጫፍ ኣፍጋኒስታን ክሳብ ወሽመጥ ዓረብ ከምኡውን ክሳብ ጫፍ ዓለም፡ከይተሓለልናን ከይሰልከናን ክንምክተኩምን ክንስዕረኩምን ኢና ዝብል መልእኽቲ ኣማሓላሊፍና ኢና በሉ።


text:
posted by: MALACHIAN
መርበብ ሓቤረታ ማርቲን ፕላውት ብሰንበት ዕለት 03/04/2016 ኣብ ኣስመራ ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ተዓላሞ ዝተኻየደ ዘስካሕክሕ ፍጻመ ዝርዝር ሓቤረታ ከምዝረኸበ ኣፍሊጡ። እቶም ግዳያት ተዓላሞ ካብተን ንከተማ ዓሰብ ዝወስዳኦም ዝነበራ ናይ ጽዕነት መካይን ዘሊሎም ክሃድሙ ኣብ ዝፍትንሉ ዝነበሩ እዋን ከምሳዕቤኑ ጠያይት ከምዝተተኮሰሎም ኣፍሊጡ።
ብሚያዝያ 03/2016 ካብተን ናይ ጽዕነት መካይን ንዝዘለሉ ተዓላሞ ብዘስካሕክሕ ፍጻመ ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ብጠያይት ከምዝተወቕዑ ኣረጋጊጹ። ከም ሳዕቤኑ ድማ ገሊኦም ብጥይት ክቅተሉ እንከለዉ ገሊኦም ውን ብጥይት ቆሲሎም ከምኡ ውን ካልኦት ካብተን መካይን ኣብ ዝዘለሉሉ እዋን ምሰበርቲ ኣጋጢምዎም።
ብጠቕላላ 29 ተዓላሞ ግዳያት ሞትን ሞቅሰልትን ኮይኖም።
ሽዱሽተ ተዓላሞ (6) ብቅጽበት ክሞቱ እንከለዉ፡ ዓሰርተው-ሾመንተ (18) ናብ ሆስፒታል ሓሊበት ተወሲዶም። ድሒሩ ግን ሓሙሽተ (5) ካብቶም ቁሱላት፡ ብዝነበሮም ከቢድ ሞቅሰልቲ ኣብ ሆስፒታል ሓሊበት ክምዝዓረፉን እቶም ዝተረፉ ቁሱላት ድማ ኣብ ትሕቲ ጹኑዕ ሓለዋ ከምዘለዉ ተፈሊጡ።
ኡሙናት ምንጭታት ንመርበብ ሓቤረታ ማርቲን ፕላውት ከምዝሓበርዎ ፡ እቶም ኣብ ሆስፒታል ተዓቒቦም ዘለዉ ቁሱላት ተዓላሞ ኣብ ኣዚዩ ሕማቅ ኩነታት ከምዘለዉን እቲ ቁጽሪ ሙዉታት ክውስኽ ከምዝኽእልን ውን ኣተንቢሆም።
እዞም ኣብ ታሕቲ ኣስማቶም ተዘርዚሩ ዘሎ ገለ ካብቶም 18 ግዳያት ተዓላሞ ኣብ ሆስፒታል ሓሊበት ዝርከቡ ኢዮም ፥
ዳዊት ሚካኤል
ኣብራሃም ፍስሃየ
ሃብቶም ግርማይ
መድሃኔ ገብረመድህን
ቢንያም ዘርኣይ
ዮናስ ጠዓመ
ሰዓረ ወልዳይ
ዮናታን ዓንደመስቀል
ባሲሊዮስ ዘምህረት
ሳሙኤል ተኪኤ
እቶም ዝተረፉ ኣስማቶም ንጊዚኡ ኣይተፈልጠን።
መርበብ ሓበሬታ ማርቲን ፕላውት ናይቶም ዝመቱ ግዳያት ኣስማት ብዝርዝር ከምዘለዎ እኳ እንተ ኣፍለጠ ፡ ገሊኦም ስድራቤታት ሙውታት፡ ሞት ደቆም ሰለዘይ ሰመዑ ንጊዚኡ ከምዝተዓቀበ ኣፍሊጡ። እንተኾነ ግን እቲ መርበብ ሓቤረታ ናይ ክልተ ኣብ ሆስፒታል ሓሊበት ዝዓረፉ ግዳያት መናእሰይ ፡ ስድራቤቶም ዝፈለጡን ኣብ ሓዘን ዝርከቡን ኣስማት ጠቂሱ።
ጨዓይ ሃብተስላሴ ገብረመስቀል ። ወዱ ንኣቶ ሃብተስላሴ ገብረመስቀል ተቅማጢ ዓዲ-ጓዕዳድ ሰራሕተኛ ፋብሪካ ዓለባ።
ያፈት ፍስሃየ መንገሻ ። ወዱ ንፍሰሃየ መንገሻ ተቐማጢ ማይ-ተመናይ ሰራሕተኛ ኣንዳ መገዕዝያ።
እዞም ላዕሊ ተጠቒሶም ዘለዉ ክለተ ግዳያት፡ ካብቶም ተገዲዶም ንጋሽ-ባርካ ንታዕሊም ወሪዶም ዝነበሩ ተዓላሞ ከምዘይ ነበሩ ተፈሊጡ ኣሎ። እዞም ክልተ ግዳያት ኣጋጣሚ ኣብቲ ከባቢ ብምንባሮም ፡ ብዝተተኮሰ ጠያይት ብከቢድ ቖሲሎም ኣብ ሆስፒታል ሓሊበት ምስ ኣተዉ ኢዮም ዓሪፎም።
ምንጪ ፥ https://martinplaut.wordpress.com/2016/04/07/eritrea-naming-the-dead-and-injured-conscripts-in-asmara-shooting/


text:
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ተኸታሊ ቅዱስ ጴጥሮስ ኰይኖም ምስ ተሓርዩ ድሕር 6 ኣዋርሕ ናብቲ ኣብ ብራዚል ከተማ ሪዮ ደ ጃነይሮ ንኽካይድ ተወሲኑ ኣብ ዝነበረ ዓለም ሓቆፍ መዓልቲ መንእሰያት ተረኺቦም መረሕ ቃል ንኽልግሱን መስዋዕ ቅዳሴ ንኸዕርጉን ዝኣመተ ቀዳማይ ዓለም ለኻዊ ሓዋርያዊ መገሻ ሓምሻይ ዓመት ዕለት 22 ሓምለ 2018 ዓ.ም. ሓምሻይ ዓመቱ ተዘኪሩ ከምዝወዓለን፡ ብዘይ ፍርሒ እምነት እቲ ልቢ ዝልውጥ እውነተይና ሶውራ ምዃኑ ብምስትውዓል ክርስቶስ ናብ ዓለም ኣብጽሑ ዝብል ጻውዒት ዘቕረብሉ ከምዝነበረ ይዝከር።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ተኸታሊ ቅዱስ ጴጥሮ ኮይኖም ካብ ዝሕረዩ ድሕሪ ቁርብ እዋርሕ ብምኽንያት እቲ ካብ ዕለት 22 ክሳብ ዕለት 29 ሓምለ 2013 ዓ.ም. ዝተኻየደ መበል 28 ዓመት ዓለም ሓቆፍ መዓቲ መንእሰያት ቀዳማይ ዓለም ሓቆፍ ሓዋርያዊ መገሻኦም ኣብ ብራዚል ከተማ ሪዮ ደ ጃነይሮ ዘካየድሉ ሓምሻይ ዓመት ዕለት 22 ሓምለ 2018 ዓ.ም. ተሓሲቡ ከዝወዓለ ክፍለጥ እንከሎ፡
መበል 28 ዓለም ሓቆፍ መዓልቲ መንእሰያት ኣብ ብራዚል ሪዮ ደ ጃነይሮ ከተማ ኣምበኣር ኪዱ እሞ ንዅሎም ኣሕዛብ ደቀ መዛሙርተይ ግበርዎም (ማቴ. 28.19) ብዝብል ቃለ ወንጌል ተመሪሑ ንኽካየድ ቅድም ኣቢሎም ዝወሰንዎ ቅዱስነቶም ልሂቅ ር.ሊ.ጳ. በነዲክቶስ መበል 16 ከምዝነበሩ እንክዝከር። ቅዱ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ድሕሪ ምሕራዮም ከምቲ ዝተመደቦ ናብ ብራዚል ከይዶምን፡ ብመንግስቲ እታ ሃገር ኣብ ቤተ መንግስቲ ኣቀባብላ ተገይሩሎምን፡ ኣነ ወርቂ ኰነ ብሩር የብለይን እቲ ዝተወሃበንን ዘሎንን ኢየሱስ ክርስቶስ ሒዘ እየ ናባኹም ዝመጻእኩ ዝብል ቃል ዘማእከለ ዘረባ ከምዘስምዑ ይዝከር።
እምነት ክርስቶስ ዘማእከለ እዩ
ቅዱስነቶም ኣብ ሪዮ ደ ጃነይሮ ገምገም ባሕሪ ካፓቻባና ብመንእሰያት ድሙቕ ኣቀባብላ ተገይሩሎም፥ “እምነት ሶውራ እዩ፡ ኣነነት ዘይኰነ ክርስቶስ ዘማእከለ እዩ፡ ብዙሕ ጊዜ ገዛእ ርእሳውነት ናቆስሞስ ማእከል ኣብ ምብጋር ፈተና ንርከብ፡ ኣንሕና ናይ ገዛእ ርእስና ሕይወትን ወነንትን ሓጐስ ኣብ እነዋህልሎ ጥሪትን ሃብትን ገንዘብን ስልጣንን ዝርከብ ይምስለና እዚ ጌጋ ምዃኑ ንፈልጥ ኢና። ብርግጽ ሃብቲ ገንዘብ ይኹን ጥሪት ሕጉስ ዘምስል ስኽራንን ምድንጋርን ከምስዕብ ይኽእል። ሃብቲ ምኽዕባት ደውታ ኣይፈልጥን፡ ዕለት ብዕለት ብዙሕ ንኽትእክብ ይድርኸካ። ዘይርዉይ ይገብረካ። ክርስቶስ ናይ ሕይወትካ ማእከል ምስ እትገብር፡ እምነትን ተስፋን ፍቕርን ይህልወካ” ከምዝበሉ ይዝከር።
ቅዱስ ኣቦና ንብፁዓን ጳጳሳት ብራዚል
ብዘይ ትዕቢት ወንጌል ምብሳር።፡ ካብ ሰበኻታትን ቁምስናታትን ምውጻእ፡ ናይ ሱታፌን ምራኻብን ባህሊ ዝነብሩ ኣብሰርቲ ወንጌል፡ ኣብ ኢየሱስ እሙን ካብ ምዃን ዝምንጭው ሓዋርያዊ ግብረ ኖልዎ ምኽዋን፡ ዝብሉ ነጥብታት ዘማከለ ዘረባ ምስ ብፁዓን ጳጳሳት ብራዚል ተራኺቦም ኣብ ዝለገስዎ ስልጣናዊ ምዕዳን ከምዘስመሩሉ፡ ኣብ ኢየሱስ ኣብ ቅዱስ ቁርባን ዝተማእከለ ጉስነት ምንባርን፡ ንካህናት ምእመናን ቀረባ ምዃን፡ ኢየሱሳውነት ኣብ ክርስቶሳውነት ምንባር፡ ክርስቶሳውነት ኣብ ኢይሱሳውነት ምንባር፡ ዝብል ዓሚዩቕ ምዕዳን ከምዘቕረቡ ይዝከር።
ጸሎት ፍኖተ መስቀል፡ ከምቲ ኢየሱስ ንኣና ዘለዎ ፍቕሪ ንኻልኦት ምፍቓርና ሚዛን ይኹን
ከምቲ ልሙድ ጸሎት ፍኖተ መስቀል ሓደ መንፈሳዊ መደብ ናይ ዓለም ሓቆፍ መዓልቲ መንእሰያት ክኸውን እንከሎ፡ ቅዱስ ኣቦና እቲ ኣብ ሪዮ ደ ጃነይሮ ኣብ ዝተካየደ መበል 28 ዓለም ሓቆፍ መዓልቲ መንእሰያት ኣብ ዝተኻየደ ጸሎት ፍኖተ መስቀል፡ ኣብ ናይ ክርስቶስ መስቀል፡ ዝርድኣናን ዝምሕረናን ዘፍቅረናን ልቢ ንርከብ፡ ብመስቀሉ መገድታትና ናቱ ገይሩ ይጓዓዝ፡ ሕይወትና ይነብር፡ ፍርሕናን ጸገማታትናን ስቓይናን ናቱ ይገብር፡ ንሰብ ቀረባ ዝዀነ ጐይታ፡ እቲ ንሱ ንኣና ዘለዎ ፍቕሪ ኣንሕና ንኻልኦት እንህቦ ፍቕሪ መምዘኒ እዩ … ዝብል ቃለ ምዕዳን ከምዝለገሱ ይዝከር።
ጸሎት ዋዜማ፥ እውነተይና ናይ ክርስቶስ ስፖርታውያን ኩኑ
መንእሰይ ናይ እምነት ሜዳ እዩ፡ ጋንታ ክርስቶስ ኰይንኩም ኣብቲ ናቱ ጋንታ ተሰርዑ፡ ናይ ክርስቶስ እውነተይና ስፖርተይናታት ኩኑ፡ ኢየሱስን ቃሉን ኣባኹም ክሓድር ፍቐዱ …
ብሓቂ ምስ ኢየሱስ ሕጉሳት ኢና
ፈረቓውያን ዘይኰነስ ሰናይ ልሙዕ መሬት ክትኰኑ ትደልዩ፡ ኣብ ምድንጋር ምንባር ዘይትደልዩ ዲኹም? ኢየሱስ ሰዓበኒ እዩ ዝብል፡ ኣብ ጋንታይ ተሰራዕ፡ ናተይ ተጻዋታይ ኩን፡ ካብ ናይ ዓለም ዋንጫ ኣዚዩ ዝኸበረ ስልማት ንኣና ኣለዎ፡ ሕጉስን ፍርያምን ሕይወትን ብሩህ መጻእን የቕርበልና ….
ክትወጹን ክርስቶስ ከተብጽሑን ኣይትፍርሑ
ቅዱስ ኣቦና ኣብ ካፓካባና ልዕሊ ሰለስተ ሚሊዮን ዝግመቱ መንእሰያት ዘሳተፈ ዓለም ሓቆፍ መዓልቲ መንእሰያት ንመዕጸዊ ኣብ ዘዕረገዎ መስዋዕተ ቅዳሴ ኣብ ዝለገስዎ ስብከት፥ ክርስቶስ ኣብ ኵሉ ግዜን ስፍራን ንምብጻሕ ኣይትፍርሑ፡ ናብቲ ናይ ከተማታትናን ህልውናን ደጋዊ ክፍሊ ንኣኡ ንምብጻሕ ኣይትፍርሑ፡ ቅዱስ ኣቦና ንኹሎም መንእሰያት ወንጌላውያን ክዀኑ ኣተሓሳሲቦም … ኢየሱስ ንበይንና ኣይክሓድገናን እዩ፡ ናይቲ ዘይርሕርሕ ፍቕሪ መሰኻኽር ኵኑ፡ ናይ ኣነነትን ንኣይነትን ኢጎነትን ጽልእን መናድቕ ብስም ፍቕሪ ኢየሱስ ኣፍሪስኩም ሓድሽ ዓለም ሕነጹ … ቤተ ክርስቲያን ኣባኹም እማነ ኣለዋ … ከምዝበሉ ይዝከር።


text:
እቲ ዘሕስር ናይ ውዲት ዋቄዕ (ኣመክንዮ) ወይ ከኣ እቲ ናብቲ መንሽሮ ዝዀነ ንርእሰ ውከሳ ዝመርሕ ነኣሽቱ ናይ በለካን ለኸዓካን ተግባራት ዝውክል ጉጅላውነት ክሰዓር ኣለዎ ዝብል ብርቱዕ ቃል ዘማእከለ መልእኽቲ ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍርንቸስኮ ዕለት 21 ታሕሳስ 2017 ዓ.ም. ብምኽንያት በዓለ ልደት ናይ ኵላዊት ቤተ ክርስቲያን ላዕለዋይ ሓዋርያዊ ምሕደራ ናይ ቀረባ ተሓባበርቶም ሓዋርያዊ ኣባይቲ ጽሕፈትን ኣባይቲ ምኽርን ቅዱሳት ማሕበራትን ህይነትን ሊቃነ መናብርትን ዋና ጸሓፍትን ብፁዓን ካርዲናላትን ሊቃነ ጳጳሳት ጳጳሳትን ዓለማውያን ምመእመናን ዝርከብዎም ላዕለዎት ኣካላት ኣብ ሃገረ ቫቲካን ቅዱስ ቀለመንጦስ ናይ ጉባኤ ኣዳራሽ ተቐቢሎም ከምዘስምዑ ልኡኽ ጋዜጠይና ራዲዮ ቫቲካን ኣመደዮ ሎሞናኮ ገሊጾም።
ቅዱስ ኣቦና መልእኽቶም እንከበግሱ
ፍቱዋት ኣሕዋትን ኣሓትን ቢሎም፥
በዓለ ልደት ናይ እምነት በዓል እዩ። እቲ ጠገለ ዘይብሉ ብርክታ ሓሶትን ግብረ እከይን ተንኰልን ምድንጋርን ራሕሪሕና የዕንትና ነቲ ኣገዳሲ ዝዀነ ንኽንርእዩ ዝኸፍት በዓል እዩ፡ ዝበሉ ቅዱስነቶም ኣብቲ ኣብ ሕገ ቀኖና ናይ ኵላዊት ቤተ ክርስቲያን ላዕለዋይ መዋቕር ተነቢሩ ዘሎ ሕገ ቀኖናውን መሰርታውያን መትከላትን ምስቲ እዋናዊ ኩነታ ከይዲ ሕዳሴ ኵላዊት ቤተ ክርስቲያን ጭቡጥ ኩነት ኣዛሚዶም ኣብ ዝለገስዎ ኣስተንትኖ ብፍላይ ብፁዕ ኣቡነ ፍረደሪክ ፍራንሱዋ ኻቪየር ደ መሮደ፥
ኣብ ሮማ ሕዳሴ ምኽዋን ማለት እቲ ናይ ግብጺ ስፊንቅጽ (ጥንታዊ ፍርቁ ሰብ ፍርቍ እካሉ ድማ እንስሳ ዝተመስለ) ናይ እምኒ ሓወልቲ ብመመወጽ ስኒ ምጽራይ ማለት እዩ። እዚ ኸኣ ነቲ ዝተወጠነ መባጽሕ ወይ ከኣ ሸቶ ንምኽዋን ክንደይ ዓቕልን ትዕግስትን መስዋዕትነትን ዘሕትት ምዃኑ ንምምልካት እዩ። ናይ ኩርያ ሮማና (ናይ ኵላዊት ቤተ ክርስቲያን ላዕለዋይ ሓዋርያዊ ምሕደራ ናይ ቀረባ ተሓባበርቲ ተኸታሊ ቅዱስ ጴጥሮስ ሓዋርያዊ ኣባይቲ ጽሕፈትን ኣባይቲ ምኽርን ቅዱሳት ማሕበራትን) መዋቕር ጥንታውን ዝተሓላለኸን ተኸባርን ካብ ዝተፈላለዩ ባህልታትን ቋንቋን፡ ሕንጸት ኣመለኻኽታን ዘለዎ መሰረታዊ ኣገልግሎቱ ድማ ንናይ ሮማ ጳጳስ ኣብ ቤተ ክርስቲያን ኣገልግሎት ምትሕብባር ዝብል እዩ።
ኵርያ(ናይ ኵላዊት ቤተ ክርስቲያን ማእከላይ ሓዋርያዊ ምሕደራ) ሰገራዊ (ክንዮኣዊ) ውጥን እዩ
ኵርያ ይብሉ ቅዱስ ኣቦና ምስ ናይ ቅዱስ ጴጥሮሳዊ ተልእኾ ሓላፍነት ማለት ኣብ ናይ ቃልን ናይ ሓድሽ ቃል ብስራት ተልእኾ ዝተኣሳሰረ ብምዃኑ፥ ሰገራዊ ውጥን እዩ። ስለዚህ ኣብ ገዛእ ርእሱ እንተድኣ ተዓጽዩ ናብ ርእሰ ወከሳ ይወድቕ፡ ገዛእ ርእሱ ንርእሰ ዕንወት ይፈርድ። ኣብ ኵርያ ሮማና ዝዓዩ ኵሎም ዘለዎም ዕማም ንናይ ቤተ ክርስቲያን ሰናይን ኣገልግሎትን እዩ፡ ከምዚ ብምዃኑ ድማ ብዲያቆናዊ መንፈስ ዝተነቓቕሔ ጠባይን ኣግባብን ዘለዎ ክዀኑ ይግባእ።
ናይ ውዲት ኣመክንዮ መንሽሮ እዩ
ቅዱስ ኣቦና ኣብቲ ጥንታዊ ሓዋርያዊ (ሓዋርያዊ ዲዳስቃልያ) ትምህርቲ ተመልኪቱ ዘሎ፥ “ዲያቆን ናይ ጳጳስ እዝንን ኣእዳውን ልብን መንፈስን ክኸውን ኣለዎ” ዝብል ሓሳብ ጠቒሶም፡ እቲ ኣብ ደገ ዘሎ ኩነት ተመስሎኡን ከይድታቱን ኩሉ ንምስትውዓል ር.ሊ.ጳ. ናይ ሰብኣዊ ኣካላት ከም መርአያ ይጥቀመሉ። ህዋሳት እቲ ምስ ደጋዊ ዓለም ዘሎና ቀዳማይ ምትእስሳር እዩ። ልክዕ ከም መራኸቢ ድልድል እያቶም። ናይ ተራኻብነትና ተኽእሎ እያቶም። ህዋሳት ይብሉ ቅዱስ ኣቦና፥ ነቲ ጭቡጥ ኩነት ከነስተውዕልን ገዛእ ርእስና እብቲ ጭቡጥ ኩነት ክሳዃዕ ይገብሩ፡”
እዚ ድማ ነቲ እቲ ዘሕስር ናይ ውዲት ዋቄዕ (ኣመክንዮ) ወይ ከኣ እቲ ናብቲ መንሽሮ ዝዀነ ንርእሰ ውከሳ ዝመረሕ ነኣሽቱ ናይ በለካን ለኸዓካን ተግባር ዝውክል፡ ብጽቡቕ ኣመት ተላዓዒሊ ዝፍጠር ጉጅላውነት እውን እውን እንተዀነ ኣብ ናይ ቤተ ክርስቲያን ኣካላዊ መዋቕር እውን ሰሊዅ ብፍላይ ድማ ናብቶም ዝዓዩ እካላት ሰሊዅ ዝኣትው እዩ። ጾሊቑ ምስ ዝኣትው ድማ ናይ ወንጌል ሓሴት የጠፍእ፡ ኢየሱስ ናይ ምብሳር ሓሴት የጥፍእ፡ ምስኡ (ምስ ኢየሱስ) ዝንበር ሱታፌ የጥፍእ፡ ገዛእ ርእስና ንኣኡ ናይ ምውፋይና ለጋስነት የምክን” ከምዝበሉ ሎሞናኰ ኣፍሊጦም፡
እምንት ምስ ዝግበረሎም ከሓድቲ ዝተኣሳሰረ ሓደጋ
ቅዱስ ኣቦና ካልእ ሓደጋ ዝብልዎ ጉዳይ እውን እንክገልጹ፥
… ወይ ከኣ እቲ እምነት እተንብረሉ እንኽሕደካ ወይ ናይ ቤተ ክርስቲያን ኣደነት ተበለጽቲ፡ ወይ እቶም ንናይ ቤተ ክርስቲያን ኣካልን ንናይ ቤተ ክርስቲያን ውጥን ሕዳሴ ሓይሊ ንኽዀኑ ብጥንቃቔ ዝተሓርዩን ዝተመዙን፡ ናይቲ ዝተውሃቦም ልዑል ሓላፍነት ዘየስተውዕሉ ብሕንጥይናንን ትምክሕትን ምግባረ ብልሽዋን ክዀኑ ዝፈቕዱ፡ በቲ ዘለዎም ዘየድሊ ጠባይ ምኽንያት ብዘይ ዋዕ ዋዕ ቀስ ኢልካ ካብ ሓላፍነቶም ክእለዩ ምስ እትገብር ኣክንዲ ብበደልይን ብኽፍኣተይን ዝብሉ፡ ናይቲ ስርዓት ወይ ከኣ ርእሰ ሊቃነ ጳጳስ ትክክለይና ሓበሬታ ናይ ሰለዘይምርካቦምን ናይቲ ዝነበረ ናይ ቀደም ማጋባእያ ሰማዕት ኢና ይብሉ፡
ብዙሃን ብዝነኣድ ተወፋይነት ዘግልግሉ እያቶም
ብዙሓት ኣብ ጐድኒ ኣቶም ብምግባረ ብልሽውና ዝተዋሕጡ፡ ኣብ ኵርያ ሮማና ቅንዕና ተዓጢቖም ዘገልግሉ፥
ኣብ ቤተ ክርስቲያን ምግልጋሎም ብተስፋ ኣብ ናይ ቤተ ክርስቲያን ትዕግስቲ ተስፋ ኣንቢሮም እቲ ኣብ ቤተ ክርስቲያን ምግልጋሎም ንምልዋጥ ዝተዓደሎም ኣጋጣሚ ገይሮም ዝነብሩ ብዙሓት እያቶም። ካብቶም ምግባረ ብልሽዋት እዚኣቶም ዝነኣዱን እሙናትን ብቕዓት ዘለዎምን ብመስዋዕትነትን ብቕድስናን ዘገልግሉ ብዙሃን እያቶም።
ንሕዝበ እግዚኣብሔር ምግልጋል ናይ ውሉዳዊ ሱታፌ ተኣዝዞ ኢዩ እቲ ቀዳማዊ ርክብ፡ እዚ ኢዩ እቲ ናይ ኵሎም ኣብ ኵርያ ሮማና ዘገልግሉ ኣካላት ተግባር ክኸውን ዘለዎ። ምስ ጴጥሮስ ሱታፌ ምንባር ነቲ ምስ ካልኦት ኣካለ ቤተ ክርስቲያን ኩሎም ዝህልወካ ሱታፊ የሐይል የበራትዕን።
ናይ ኵርያ መዋቕር ኩነታት ዘስተውዕል ሃዋሲ ኢዩ
ናይ ኩርያ ሮማና ናይ ኵላዊት ቤተ ክርስቲያን ላዕለዋይ ሓዋርያዊ ምሕደራ ናይ ቀረባ ተሓባበርቲ ተኸታሊ ቅዱስ ጴጥሮስ ሓዋርያዊ ኣባይቲ ጽሕፈትን ኣባይቲ ምኽርን ቅዱሳት ማሕበራትን ይብሉ ቅዱስነቶም፥ ጭቡጥ ኩነት ዘስተውዕሉ ሃዋስያን እያቶም፡ ብተኣማንነት ናይ ተኸታሊ ቅዱስ ጴጥሮስን ናይ የሕልቖምን ፍቓድ ተቐቢሎም ዘመሓላልፉን ዘራኽቡን እያቶም። ብተመሳሳሊ መገዲ እውን እቲ ኣብ ደገ ዘሎ ሕቶን ኩነታትን ኣዋያትን ሓሴትን ንብዓትን ናይ ቤተ ክርስቲያን ኣብ ዓለምን ሕዝብን ንተኸታሊ ቅዱስ ጴጥሮስ ዘራኽቡን እያቶም።
ኵርያ ምስ ኣህጉራት ዘለዎ ርክብ
ቅድስቲ መንበር ቅኑዕን ቀጻልን ናይ ሰላምን ዘተን ሓናጺት ብምዃን መንፈስ ተነቓቒሓ እትዓይ ምዃና ብናይ ቫቲካን ሓዋርያዊ ልኡካን ኣቢላ እትፍጽሞ ኣገልግሎት ናይቲ ምስ ሃገራት ዘለዋ ርክብ መሰረታዊ ዕማም እዩ። ስለዚህ ኣብዚ ተልእዀ’ዚ ካብ ዝዀነ ይኹን ንዋታውነትን ፍትወት ዓለምን ረብሓን ድላይን ናጻ ምዃን የድሊ፡
ኩርያን ከባብያዊት ቤተ ክርስቲያን
ዓቢይ ኣገዳሲነት ዘለዎ ጉዳይ ድማ እቲ ኩርያ ምስ ከባቢያውና ቤተ ክርስቲያንን ሰበኻታትን ዘከይዶ ርክብ እዩ። ብቪሲታ ኣድ ሊሚና ማለት ካብ ሓምሻይ ዓመት ድርኩኺት ባዚሊካ ቅዱስ ጳጥሮስ ንምስላም ካቶሊካውያን ጳጳሳት ዝገብርዎ ሓዋርያዊ ምብጻሕ መሰረት ኣብ ውሽጢ ቤተ ክርስቲያን ዘተ ይድንፍዕ ሕድሕዳዊ ምድግጋፍን ምዕባለን ይረጋገጽ። ኣስዒቦም ንናይ ምስራቕ ስርዓት ዝኽተላ ኣቢያተ ክርስቲያን እናሓሰቡ፥ ኣብ መንጐ ሮማን ምስራቕን ዘሎ ርክብ መንፈሳውን ሊጡርጊያውን ሕድሕዳዊ ዘሀብትም ኢዩ ከምዝበሉ ዝሓበሩ ልኡኽ ጋዜጠይና ራዲዮ ቫቲካን ኣመደዮ ሎሞናኰ ኣስዒቦም፥
ኵሪያን መንእሰያትን
ቅዱስ ኣቦና እቲ ኣብ 2018 ዓ.ም. ወርሒ ጥቅምቲ መንእሰያትን፡ እምነትን ልልያ ጸዋዕታን ብዝብል ኣርእስቲ ተመሪሑ ኣብ ኵላዊት ቤተ ክርስቲያን ንኽካየድ ዝጸውዕዎ ጠቕላሊ መደበይና ናይ መላእ ብፁዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ ዘኪሮም፥
እዚ ዝተጸውዔ ሲኖዶስ ኵርያን መላእ ብፁዓን ጳጳሳት ካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ኣብ ጉዳይ መንስአያት ፍሉይ ኣተኩሮ ምእንቲ ክገብር ዝጽውዕ እዩ፡ እዚ ኣተኵሮ’ዚ ኣብ መንእሰይ ወለዶ ጥራሕ ዝተርፍ ዘይኰነስ እቲ ኣብ መንጐ መንሰያትን ኣብ መንጐ መንእሰይን ዝተፈላለዩ ወለዶታትን ኣባይቲ ስድራን ኣብ ሓዋርያዊ ግብረ ኖልዎን ማሕበራዊ ሕይወትን ዘሎ ርክብ ዝምልከት እውን እዩ።
ናይ ሓባር ዘተ ኣብ መንጐ ኣቢያተ ክርስቲያንን ኣብ መንጐ ዝተፈላለያ ሃይማኖታትን
ቅዱስነቶም ብዛዕባ እቲ ንሓድነት ኣሚቱ ኣብ መንጐ ዝተፈላለያ ኣቢያተ ክርስቲያን ዝካየድ ናይ ሓባር ዘተ ኣናሓሰቡ፥ ሓድነት ጉዕዞ እዩ፡ ኣብ ከይዲ እዩ ዝኽወን። ሕጂ እውን እቲ ማሕበረ ክርስቲያን ዝፈላልይ ዘሎ ኵሉ ቲዮሎጊያውን ስነ ቤተ ክርስቲያናውን ፍልልያት ዝስገር ኣብቲ ንሓድነት ኣሚቱ ዝግበር ጉዕዞ እዩ፡ ቢሎም ኵርያ ምስ ዝተፈላለያ ሃይማኖታት ዘካይዶ ርክብ፥ ናይቲ ግርጭት ዝብል ስልጣኔ እንኰ ኣማራጺ ናይ ተራኻብነት ስልጣኔ ምዃኑ ዝምስክር እዩ ከምዝበሉ ኣፍሊጦም።
በዓለ ልደት ናይ እምነት በዓል ኢዩ
ቅዱስነቶም ዝለገስዎ ናይ በዓለ ልደት መልእኽቲ ንኵርያ እንከጠቓልሉ፥
በዓለ ልደት ኣብ ቅልውላው ዘየእትው፡ ኣብ ቅልውላው ዘሎ ዘየዕብይ እምነት ክዓብይን ክዅስኰስን ከምዘለዎ፡ ሕቶ ዘየቕርበልና እምነት፡ ንእምነት ሕቶ ከነቕርብ ዘተባብዓናን፡ ዝዕብለልና መላኺ ዘይኰነስ ናይ ዘናውጽ እምነትን፡ ኣብ ስነ ፍልጠትን ስነ ምርምርን ዝተመርኵዘ ዝሁም ወይ ከኣ ልቡጥ እምነት ሓደ ናይ እምነት ሕቶ እዩ፡ እምነት ዘዕተር ኣብ ልብናን መንፈስናን ኵለንተናናን እግዚኣብሔር ክውለድን፡ ኣብ ናይ ልባትና መብልዒ ማል ክውለድን ከዋኽብቲ ሰማይ ናብ ቤተ ልሔም ናብቲ ወልደ እግዚኣብሔር ዝተወልደሉን ናብቲ ተድላን ጣዕምን ዝተመልኤ ቤተ ንጉሳን ዘይኰነስ ናብቶ ድኻታትን ትሑታንን ከመርሑና ምፍቃድ ማለት እዩ፡ እዚ እዩ ልደት፡ ልደት ናይ እምነት በዓል እዩ።
ናይ በዓለ ልደት ገጸ በረከት ቅዱስ ኣቦና ንኵርያ
ቅዱስ ኣቦና ንመላእ ናይ ኵርያ ሓለፍትን ሰራሕተይናታትን ናይ ኣባ ብፁዕ ማሪያ ኤውጀኒዮ ባምቢኖ፥ “Je veux voir Dieu” “Voglio vedere Dio” “ንእግዚኣብሔር ኪርእይ እደልይ” ዘርእስታ ናይ ስነ መንፈሳዊ ቲዮሎጊያ መጽሓፍ ናይ በዓለ ልደት ገጸ በረከት ንኹሎም ኣባላት ኵርያ ለጊሶም፡ ናይዛ መጽሓፍ ትሕዝቶ ንሰናይና እዩ ቢሎም ሓዋርያዊ ቡራኬ ሂቦም ከምእተፋነዉ ልኡኽ ጋዜጠይና ራዲዮ ቫቲካን ኣመደዮ ሎሞናኰ ኣፍሊጦም።


text:
መስመርካ ሲሒትካ መታን ከይትጓዓዝ ቀዳምነት መለለይኻ ዝኸውን ኣርማ ባንደራኻን ህዝቢ ዘላዓዕል ምንቅስቓስ ሃገራዊ ቻርተር ክህልወካ ኣለዎ።
ሃገራዊ ቻርተር ኣብ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ስማዊ ዝሓዘ ኣሉታዊ ኢዩ ነይሩን ዘሎን። ናዓና ንኤርይትራውያን ተሞክሮ ናይ ቃልሲ ዳኣ ያሃልወና’በር ከምቲ ን 30 ዓመት ብረታዊ ተጋስድሎና ተቃሊስና ዋላ ተታዓወትና ብልክዕ መስመር ቃልሲ ሒዝና ስለ ዘይተጓዓዝና በንጻሩ ሃሰያ ናይዚ ሕጂ ድሕሪ ናጽነት ኣጓኒፉና ዘሎ ኩነታትና እነሆ ሃሲዩና ንርኦ ኣለና።
መስመርካ ሲሒትካ ትኸዶ ጉዕዞ ሙሉእ ዓወት ከምዘየምጽእ ገናውን ኣይተማሃርናን ኣለና ንመስል።
ብረታዊ ተጋድሎ ንበሎ፡ ለውጢ ንምምጻእ ቃልሲ ንበሎ ብሃገራዊ ደረጃ መስመርና ስሒትና ኢና ንጓዓዞ። ሃገራዊ ምንቅስቓስ ምስ ባህላዊ ጉዳያትናን ዓዳውን ኣውራጃዊ ካርታናን ሓዋዊስና ሃገራዊ ቃልስና ፈላሊና ዘይምሓዝና ኢዩ እቲ ጸገም።
ሃገር ማለት ህዝቢ’ዩ፡ ህዝቢ ማለት ከኣ ሃገር’ዩ። ንሓደ ህዝቢ እዚ’ዩ ባህልኻ፡ ከምዚ’ዩ ሃይማኖትካ፡ እዚ’ዩ ኣውራጃኻ፡ ማሕበራዊ ዓድኻ እንዳበልካ ኣይኮንካን ናይ ለውጢ መስመር መቐይሮ ከተምጻሉ። ህዝቢ ማሕበራዊ ናብራ ሂወቱ ካብ ጥንቲ ጥቅምቲ ዝነብሮ ናብራ ስለ ዝኾነ መነባብሩኡ ኢፈልጥ’ዩ። ማሕበራዊ ፍትሒ ዝሰፈኖ ለውጢ ከተምጻሉ እንተኰንካ ንፖለቲካኻ ክጥዕመካ ስማዊ ጥራሕ ዘይኮነስ ብኣወንታዊ ሃገራዊ ምንቅስቓስ ዝሓዘ መትከል ዘለዎ ኢኻ ፍትሓዊ ለውጢ ተምጽኣሉ።
ብዛዕባ ባህላዊ መደብን፡ ኣውራጃውን ዓዳዊ እምነታትን ኣብ ፖለቲካ ቻርተርካ ከም መደብ ክኣቱ የብሉን። (ኣውራጃታትና ከምቲ ስርዓት ኢሰያስ ንምቁጽጻር ክጥዕሞ ኣብ 6 ጎዛዚዋ ዘሎ ሃገርና፡ ኮምኡ ዓይነት ትጎዘ ማልት ግን ኣይኮናን። ኣውራጃታትና ግርማ ኤርትራ ስለ ዝኾና ከምቲ ዘለዎኦ መለለይ ሃገር ኢየን ክትንከፋ የብለንን። ኤርትራዊ ሄጋ ግን ኣብ ዝደለዎ ክነብር መሰሉ’ዩ፡ ንወዲ ኣውራጃ ጥራሕ’ዩ ዝግበኦ ዝባሃል ነገር የለን።)
ዓደይ ወዲዓደይ ዝብል ዱሑር ዝንባሌታት ክጠፍእ ጥራሕ ኢዩ ዘለዎ መታን ማሕበራዊ ፍትሒ ክነግስ። ብድሕሪኡ’ዩ ህዝቢ ብህዝቢ ንህዝቢ ዝሰፈኖ ቁጠባዊ ዲሞክራሲ ምስተሃነጾ ድሌት ህዝቢ ዘርዊየሉን መነባብሮኡ ዝማሓየሽሉን ኩነታት ባይታ ምስ ተፈጥረሉ ኣብ መላእ ሃገር ምዕሩይ ዝርገሐ ዘለዎ ብሕጋዊ ዕዳጋ ዝሰርሕ ንኣዋፈርቲ ኣብ ዕዳጋ ውድድር ዘታባብዕን ምዕሩይ ዝተመዛዘነ ቁጠባዊ ዕብየትን ዘረጋግጽ። ቁጠባዊ ዲኮክራሲያዊ ስርዓት ምስ ተሃንጸ እቲ ዱሑር እምነታት ናይ ወዲ ዓደይ ኣንነታዊ ዝንባሌ እንዳቓሃመ ጠፊኡ ናብ ምዕባሌ ጎደና ዝምርሽ።
ኤውሮታውያን ከምቲ ናህና ኣንነታዊ ዝንባሌ ዘይነበሮምን ኣይኮነን ድሕሪ ካልኣይ ውግእ ዓለም ኣብ ህንጸት ሃገርን ህዝብን ከምቲ ኣብ ላዕሊ ተጠቂሱ ዘሎ ማሕበራዊ ፍትሒ ተጠቒሞም’ዩም ነዚ ሕጂ ምዕባሌ በጺሖሞ ዘለዉ ክበጽሕዎ ዝኻኣሉ። ዓይነት ዓሌታዊ ሕብሪ ጻዕዳ ወይ ጸሊም ስለ ዝኾንካ ኣይኮነን ንዱሑርነትካ ዱሑር ዘብሎ። ንቕሓትን ኣካዳማዊ ትምህርትን ናብ ህዝብኻ ምስፍሕፋሕ ጥራሕ’ዩ።
ናዓና ንኤርትራውያን ብሰንኪ ዱሑር ዝንባሌና ንለውጢ ንኸነምጽእ እንገብሮ ዘለና ቃልሲ ሱቕኢሉ ኣይኮነን ን26 ዓመት ህዝቢ ተበታቲኑ ናይ ሓደ ርብዒ ዘመን ናይ መንእሰይ መጻኢ ዕድሉ ባኺኑ ሓንቲ ክንገብር ኣይካኣልናን። ሓደ ጸላኢና ክንሱ ተጠርኒፍና ፍትሓዊ ለውጢ ከነምጽእ ዘይምኽኣልና ሒዙና ዘሎ እቲ ኣንነታዊ ዝንባሌ እዩ ሓላሊኹ ንኸይነድምዕ ሕልናና ሒዙና ዘሎ። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ኤርትራዊ ዜጋ ስለ ሰሪጹ ስለ ዘሎ’ዩ ኢሰያስ ነቲ ባሪያትና መዝሚዙ ዝጻወተልና ዘሎ።
ከምቲ ዝተጠቕሰ መስመርና ሲሒትና ገና ንጉዕዞና ተታሒዝናዮ ስለ ዘለና ሓደ ካብቲ ነካይዶ ቃልሲ ኣብ ጉዳይ ባንደራ እንተኾነውን ንፍትሓዊ ለውጢ ንምምጻእ ዝግበር ምንቅስቓስ፡ ካብቲ ዝገዝኣካ ስርዓት ኢኹን ዲክታተራዊ መላኺ ካብኡ ዝፈሊየካ ኣርማ ናይ ቃልሲ ባንደራ ክህልወካ ኣለዎ።
ብህዝቢ ዝጸደቐት ባንደራ ሃገር ዋላ እንተኾነትውን፡ ከምዘላታ ኣርማ ኮይና መለለይ ገለ ምልክት ኣርማ ትገብረላ ናይ ለውጢ ኣምጻኢት ምዃና።
ኣብ ናይ ኤርትራውያን ጉዳይ ግን ብህዝቢ ዘይተመረቐት ባንደራ ምስቲ ውልቀ-መላኺ መፋላልዮ ዘይብልካ ባንደራ እንተምበልበልካያ መስመርካ ሲሒትካ ጥራሕ ኢኻ ዘለኻ።
ልክዕ’ዩ ኤርትራ በዚ ዘላቶ መለለይ ባንደራ ውልቀ-መላኺ ዋላ ቢኢደ ወነንኡ ንዓለም ናይ ኤርትራ ባንደራ እዚኣያ ኢሉ እንተኣላለያ ንፍተዋ ንጽላኣያ ንሳያ፡ ክሳብ ናይ ህዝቢ ምርጫ ኮይኑ ለውጢ ዝመጽእ። ኣብ ፍትሒ ንምምጻእ ንእተኻይዶ ቃልሲ ክሳብ ዘለኻሉ መድረኽ ምስዚ ስርዓት እዚ ዝፈልየካ ባንደራ ናትካ ክህልወካ ግን መሰልካ’ዩ።
ሓደ ካብዚ እነካይዶ ንለውጢ ናይ ቃልሲ መድረኽ ዘይፍለ ገጋ መስመር፡ ጉዳይ ሰላማዊ ሰልፊ እውን ኣሎ። ጉዳይ ባንደራ ጥራሕውን ኣይሎነን። እቲ ንጭርሖ ሰለዳታት ዝውቀጡ ጹሑፋት ከም ዘለዎ ደለ ምኾነ፡ እቲ ብሞጉሉሕ ነዳምጾ ብትግርኛን ብዓረብን ምዃኑ ኢዩ። ኣብ ሃገርና እንተትኸውንሲ ሕራይ ጽቡቕ። ኣብ ሃገር ስደት ግን ንመን ከነስምዕ ኢናሞ ብትግርኛን ዓረብን ነቃልሖ። ናዓና ንኤርትራውያን ንጉዳይና መን’ዩሞ ዘይፈልጦን ዘይርደኦን።
ንመዳኽርቲ ናይቲ ስርዓት እንተኾይኑ፡ ንሶምውን ዘይፈልጥዎ ጉዳይ ኣይኮነን ጠፊእዎምውን ኣይኮነን፡ ኮነ ኢሎም ዝሓንገዱ ዳኣ’በር።
እቲ ከነካይዶ ሰላማዊ ሰልፊ ክኸውን ዝግበኦ ካብቲ ስርዓት ዝፈሊየና ቀዳምነት ናይ ደልይቲ ፍትሒ ባንደራ ዘይምሓዝና። ካልኣይ ቀንድን ኣገዳስን ህዝቢ ዓልም ብጉዳይና ኣቃልቦ ሂቡ ኣድህቦ ዝገብረኩ ብጉቡእ ተረዲኡ መታን ከቕልበሉ ጉዳይና ብትግርኛን ዓረበኛን ነጉልሖ ድምጽና ዘይኮነስ፡ በቲ ንነብሮ ሃገር ናይቲ ሃገር ቋንቋ ጥራሕ ክኸውን ኣለዎ። ከኡውን ብእንግልዘኛ። በዚ ኣገባብ እዚ ብዝግበር ሰላማዊ ሰልፊ መስመሩ ልክዕ’ዩ ዝወቅዕ።
ኣብ ዝመጽእ ናይ ለውጢ መድረኽ ምስቲ ንምስርቶ ግዚያዊ መንግስቲ ቀዳምነታት ቀዳማይ ክስራዕ ዝግበኦ ሃገራዊ ቅዋም ዝተነደፈ ንድፊ መስሪትካ፡ በቲ ዝነበረሞ ኣብ ግብሪ ዘይዋዓለ ሃገራዊ ቅዋም ዝቖመ 23 ግንቦት 1997 ዝተመስረተ ኣብ ስራሕ ክውዕል ዝውሰኽ ወሳሲኽካን ዝእለ ኣላሊኻን የሐዲካን ብሃገራዊ ቻርተር ዝምራሕ ማሕበራዊ ፍትሒ ዝነገሶ ሃገራዊ ባይቶ ምትካል’ዩ።
ግደ ህንጻ ሃገራዊ ባይቶ፡
- ብኣባላት ባይቶ ማሕበራዊ ጉዳይ ቀዋሚ ኮሚቴ (Social Affairs Standing Committee) ዝቆመ ቻርተር፡
- ብኣፈ ጉባኤ ዝምራሕ ምስ ጸሓፊ ክፍሊ ባይቶ ዘለዎ ቅርጺ፡
- ምስ ኣማኸርቲ ኮሚቴን ኣብ ምጽሓፍ ተሓጋገስቲ ባይቶን፡
- ናይ ስራሕ ወሃብቲ ባይቶ፡
ኣብቲ ባይቶ ዝዋሃብ ኮፍ መበሊ ዘጣቓለለ ኣብ ቅድሚት ናይቲ ተጋባእቲ ጉባኤ ዝስርዑ መናብር።
- ብየማን ሸነኽ ዲዩ ብጸጋም ወገን መናብር ነቶም ሰበ-ስልጣን መንግስቲ ቦታ ይዋሃቦም፡
- ጎኒ ጎኑ ወይ ማዕረማዕሪኡ ናይቶም ሰበ-ስልጣናት ዝተመሳሰለ ሸነኽ ከኣ ነቶም ወከልቲ ሓለፍቲ ኣውራጃታት ናይታ ሃገር ቦታ ይዋሃቦም፡
- ዝተረፈ ቅርጺ ናይቲ ባይቶ ዝተፈላለየ መናብር ነቶም መራሕቲ ሰልፍታት ፓርቲከኛታትን ካልእን ዘጣቓለለ ቦታታት ቦታ ይዋሃብ።
ንታዓረ ጥራሕ እንተተዓሪና’ዩ ኩሉ ጸገምና ዝዕረ።
ኣታ ወዲ ተዓረ፡ ብወዲ ቱኳቦ ማሃሪት ዝኾነት ደርፊ ምስማዓ ጽቡእ’ዩ።
መርበብ ንሰላም.ኮም


text:
ኣብ ትሕቲ ቁፅፅር ኣውዒሎምዎም ንዝዋዓሉ ሰራሕተኛታት‘ቲ ቤት ዕዮ ብናይ ኣስመራ ኣቆፃፅራ ምሸት ሰዓት 9:30 ከምዝለቀቁ፣ተቋሪፆም ዝዋዓሉ ፈነወ ቴሌቭዥንን ሬድዮን ኤርትራ‘ውን ካብ 9:30 ናይ ምሸት ጀሚሩ ንስሩዕ ፈነወኦም ከምዝጀመሩ እቲ ዜና ሓቢሩ።ስለምንታይ እቶም ፈነወታት ከምዝተቋረፁ ግና መብርሂ ኣይሃቡን።
ፈነወ ሬድዮን ቴሌቭዥን፣ሓደ ጋዜጠኛ ሕገ-መንግስቲ‘ታ ሃገር ይከበር፣ኩሎም ፖለቲካዊ እሱራት ንክፍትሑ ብድሕሪ ዘስመዖ መፀዋዕታ ነበረ ሃንደበት ዝተቋረፁ።
ክፍሊ ሰብኣዊ መሰላት ሕ/ሃ፣ሽዱሽተ ሚልዮን ዝህዝባ ኤርትራ ካብ 5 - 10 ሽሕ ፖለቲካዊ እሱራት ኣለውዋ ይብል።
መንነቶም ክግለፅ ዘይደለዩ ብርክት ዝበሉ ሰራሕተኛታት ምንስቴር ዜና ኤርትራ፣እቶም ድሩዓት ማካይን ዝሓዙ ወትሃደራት፣ሎሚ ንጉሆ ምስ ቅሬተኦም ዝሓዘ ፅሑፍ ከምዝመፁ ጠቂሶም።እንተኾነ ትሕዝቶ‘ቲ ጠለቦም ወይካኣ እቲ ምስሕሓብ ከመይ ከምዝተፈትሐ ፅፁይ ሓበሬታ ዛጊድ የለን።
እዚ ከምዚ‘ሉ ከሎ፣ኣብ ኤርትራ ኤምባሲ ኣሜሪካ፣ዜጋታት ኣሜሪካ ኣብ‘ታ ርእሰ-ከተማ ጥንቁቅ ምንቅስቃስ ንክገብሩ ምዒዱ‘ሎ።ኣብ ገለ ከባቢታት ኣስመራ ወትሃደራዊ ምንቅስቃስ ከምዝወሰኸ‘ውን እቲ መግለፂ ይሕብር።
ስሳስ ሽዱሽተን ዓመት ዝዕድሚኦም ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ፣እታ ሃገር ካብ ኢትዮዽያ ካብ ዝተፈለየትሉ ዕለት ጀሚሩ ንኤርትራ ኣብ ምምራሕ ከምዝርከቡ ዝፍለጥ‘ዩ።
ኤርትራ ፅኑዕ ቁፅፅር ዘለዋን ብሕልፊ ንወፃኢ ዕፁውቲ ኮይና ዘላን ሃገር‘ያ።
ብዛዕባ‘ቲ ናይ ሎሚ ሶኒ ተጓንፎ፣መብርሂ ንክህቡ ንሰበ-ስልጣን መንግስቲ ተደጋጋሚ ፃዕሪ ተገይሩ ኣይሰለጠናን።
ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/ሃ ቅድሚ ሰለስተ ዓመት ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ማዕቀብ ከምዘንበረ ይዝከር።ኣብ ኤርትራ ንደባይ ተዋጋእቲ ተዕጥቅ‘ያ ብዝብል ምኽንያት።