text:
ን24 ጉንበት ንኽብሪ ስለ ቶም ንኤርትራ ሃገር ክትከውን ዝተበጀዉላ
እወ የኽብራ,እንታይ እሞ መዓስ ወጊሑላ,, ንኢሰያስን ጉጅሉኡን ገዲፋ ሐበላ,,
ትርጉም ህግደፍ, ህዝባዊ ግንባር ንደሞክራስን ፍትሕን«ዕላማ ህዝባዊ ግንባር ኣይተጨወየን፡«፡ነጻነት ህዝቢ ኤርትራ እንበር፡«፡
ብዉሽጡ ሑሩር መግለጺ ንሽማዊ ነጻበት, ን27 ዓመት ባርነት፡«፡ እታ ድሕሪ ናይ 30 ዓመት ቃልሲ, ብመስዋእትን ስንክልናን ንብሉጻት ደቃ ከፊላ,ልእላውነታ ዘራጋገጸት ሃገርና ኤርትራ, መሰልን ሐርነትን ህዝባ, ን27 ዓመት ብጭፍራ ህግደፍ ስለ ዝተሰልበት,ደለይቲ ፍትሒ እንቢ ንስዉር መግዛእቲ, ህግደፋዊያን እወ ንባርነት፡«፡
ካብ ራስ ቄሳር ክሳብ ራስ ዲሜራ ንህዝቢ ኤርትራ ዘድመየ,, መሰል ተነጊፍዎ ን27 ዓመት ወየ,ንሱን ጉጅሉኡን ብደም ዝጠልቀየ«መራሒ ጭፍራ መልሐሱ ዕረ,ንሐጎስ ናብ ብኽያት ዝቐየረ፡ብጅግንነት ኤርትራዊያን ዝገበለ,እትው ከይበለ ሰሙን ሰሙን ዲና በጊዕ ክንሐርደሎ እንዳበለ ዘሽካዕለለ«
ደቅና ኣትዮም ኢሉ ተሐጒሱ እንበረ
ሐሶት መዓስ ኮይኑ ኣቱም ደቂ ኤረ
ህዝቢ ኤርትራ መዓስዩ ነጻነቱ ዝስተማቐረ«
ሞት ሑጹይ ዓውኢልካ ዘይብከዮ,እዚ ሐላል ህዝቢ ዊሒዱ ዶ ዝተሳቐዮ,ኣብቲ ዘመነ መግዛእቲ፡«፡ሰልኮ የወጣ ሰልኮ ይግባ ይበሃል ነሩ፡«፡ድሕሪ መሪርን ደማውን ናይ 30 ዓመት ቃልሲ, ብሕጊ ኣልቦ ናይ ተንቤናይ ስዉር መግዛእቲ,
«ድማ«
ካብ ባርነት ጃንዳ ህግደፍ ዘዝተወልደ ህዝማ
እታ ዝተረፈት ኣጉዶ ህድሞ ብዘይ ህዝቢ ባዲማ
መዓስዩ ድሕሪ ነጻነት ወላዲት ጀጋኑ ዝጠዓማ፡«፡
ነታ ደምና ዘፍሰስናላ,ቀያሕትን ጸለምትን ብሉጻት,ዝኸፈልናላ ብደም ዝለመዱ ጉጅለ ድራኩላ, ንደቀባት ናይ ጣዕሳ ወረቐት መሊእኩም ንዓዲ ተመለሱ ትብለና ኣላ,,ስለዚ ኢና ነጻ መሬት እንበር ነጻ ህዝቢ የለን ንብል ዘለና,,ኤርትራ ብህዝቢ ዝተመረጸ መንግስቲ፡እግባይ ትብለሉ ቅዋም ሕጊ ስለ ዘይብላ፡«፡
ዘመነ ግርንቢጥ ማይ ንዓቀብ,ካብ ሰላማዊ ሰልፊ ናይ 2016 ንደሐር,ካብ ዓበይትን ናእሽቱን በዚሑ ምድሕርሐር,የእዳው ኣለዋሃ ምላሽ ዝበዝሖ ቃሐር,ብመንነትና ከህስሱ ዝፍትኑ ሕማም ዳሐር፡«፡
ዶብ ኣልቦ ፍላስፋታት ንኽትፈልጡ, ልእላውነት ብናይ ኣሻሐት መስዋእቲ ጀጋኑ ዩ ተራጋጊጹ,ነቶም ሐበጀረዋይ ዋላ ኣይወሐጠልኩም እንበር, ኤርትራ እወ ልእላዊት ሃገር፡«፡
ህዝቢ ኤርትራ ደሙ ኣፍሲሱ,ኢሰያስ ከም ሃይለ ስላስየ መንግስቱ ንኹርሱ,ንዓገብ ዝበሉ ኤርትራዊያን,ብኽድዓት ከሲሱ, ንኣቦና ኣንጦንዮስ ን11 ዓመት ሐቢሱ, ትማሊ ንኣቦና ሐጂ ሙሳ ንወዲ 93 ዓመት ኣብ እስሪ ቤት ትንፋስ ኣሕሊፉ፡«፡
ኣብ ዘመነ ህግደፍ ንጽንብል 24 ጉንበት፡ ኣብ ጎደና ሐርነት ዝለል,ጮማን ዊስክን ንገበል,ጠሚኻ ከለኻ ጽጉብ እየ በል, ኣርዮስ ይንገስ,እንዳ በልካ ብሐይሊ ተሐጎስ,ካብ ድያስፖራ ወረቐት ጣዕሳ መሊእካ ንዓዲ ተመለስ፡«፡
ኢሰያስ ብልእላውነት እንዳ ኣፋራረሔ ገና
ን27 ዓመት እንዳ ኣሰርን ቀተለን ኣሳቕዩና
ኤርትራዊያን ሕጂ ውን ኣይለበምናን ዘለና
ፈተውትን ጸላእትናን ምልላይ ሰለ ዝሰኣና፡«፡
ነጻነት እንተ ዝህሉ ኣብ ዓድና ነጻነት መብዓልና፡ ነጻነት እንተ ዝህሉ ዶ ኣብ ሳሃራን ውቅያኖስን መጸነተ ህዝብና፡«፡ ነጻነት እንተ ዝህሉ ምስቲ ሃብታም ሜሬትና፡« ኣብዚ 27 ዓመት ብምዕባለ ንቅድሚት ምተወንጨፈት ሃገርና፡ ንመራሒ ጭፍራን ጉጅሉኡን፡ ካብ ፋሽሽቲ ሞሶሊኒ ፈሊና፡ ኣይንርእዮምን ኢና፡«፡
ህዝቢ ኤርትራ ንነጻነቱን ንሐርነቱን ዩ ተበጅዩ፡ጀጋኑ ደቁ ንህዝቦም ሕነ ስለ ዝፈደዩሉ፡ስርዓት ሃይለ ስላስየ ቀቲሉ ተቐቲሉ, ስርዓት ደርጊ ቀቲሉ ተቐቲሉ,ጉጅለ ኢሰያስ ግና ካብ ዓላ ክሳብ ሎሚ ይቐትሉን ይኣስሩ ኣለዉ«ህዝባዊ,ግንባር ኣይፈረሰን መራሒኹም ንሱ፡ ምኒስተራትኩም ጀነራላትኩም ንሶም ፈሪሱ ኣይትበሉና፡ ንሳቶም እዮም ጠንቂ ልእላውነትና ሃገርና፡«፡
ዓወት ነቲ ደም ዝነብዕ ዘሎ ህዝቢ ኤርትራ፡ ክብርን ሞጎስን ንጀጋኑ ሰማእታትና፡«፡ ስዕረት ንህግደፋዊያን ንውልቀ መላኺ ኣሜን በሃልቲ፡«፡ልእላዊት ሃገርና ኤርትራ ንዘለኣለም ከቢራ ትንበር፡ ኣባል ተሐኤ በርሀ ዑቅባዝጊ ሃገር ጀርመን፡«፡


c: text/html

text:
ኣዋራድ ዓመታዊ ካብ ትሕቲ ሰሃራ ዝርኸባ ሃገራት ዝፈረዩ ሙዚቃዊ ስርሓት ሽልማት ዝህብ ፕሮግራም’ዩ። እዚ ኣብ 1994 ብቤርነት ኣድጆቪ ዝጀመረ ፕሮግራም ምስ ኣሜሪካን ግራሚ ኣዋርድ ዝመሳሰል ኮይኑ ክሳብ ሕጂ 12 ጊዜ ተካይዱ’ሎ። አብ መጀመርታ ኣሰርተ ዓመታት’ቲ ሽልማት አብ ደቡብ ኣፍሪቃ ዝተካየደ ኮይኑ ብድሕሪኡ ግን ናብ ቡርኪኖፋሶን ኮት’ዲ ቭዎር’ውን ግዒዙ። አብ 2015 ዓ.ም ድማ እቲ ናይ ሽልማት ፕሮግራም ብቀዋሚነት አብ ናሚብያ ክካየድ ተወሲኑ።
ናይ ሎሚ ዓመት ኮራ ኣዋራድ መጋቢት 20,2016 ዝካየድ ኮይኑ ንመጀመርታ ጌዜ ሰለስተ ኤርትራዊያን ስነ-ጥበበኛታት ናይቲ ሽልማት ህጹያት ንምኳን በቂዖም’ ኣለዉ።ዮም።
ብዝበለጸ ባህላዊ ደረፍቲ ደቂ-አንስትዮ ሻም ጘሹ ካብ ኤርትራ ‘ጎተና ህድሞ’ ብዝብል ዜማ ህጽይቲ ክትከውን ከላ፡ ኣቢ ላቀው ካብ ኢትዮጵያ ድማ ‘የኔ ሓበሻ’ ብዝብል ዜማ አብዚ መድረክ ህጹያት ክኾና በቒዓን ኣለዋ።
ኢትዮጵያዊ ቴድሮስ ካሳሁን (ቴዲ አፍሮ) ድማ ብያታዊ ደርፍታት ህጹይ ኮይኑ’ሎ። ብዝበለጸ ተባዕታይ ደራፋይ ምስራቕ ኣፍሪቃ ድማ ኤርትራዊ ቴድሮስ ኤርምያስ ‘ዳግማይ ነገሰት’ ብዝብል ዜማ ህጹይ ኮይኑ’ሎ።ብመንፈሳዊ መዛሙር ድማ ሳራ ሓጎስ ካብ ኤርትራ ‘ቢታኩምብያ’ ብዝብል መዝሙር ህጽይቲ ኮይና’ላ።
እዚ ሽልማት አብ 26 ክፍላት ህጹያት ኮይኖም ንዝቐረቡ ስነጥበበኛታት መምዩ ሽልማት ክህብ’ዩ።
ብተወሳኺ ኮራ ኣዋርድስ ካብ ነፍሲ ወከፍ ክፍሊ ንዝተዓወቱ ኣርቲስት ካብ 20,000 ክሳብ 1 ሚሊዮን ዶላር ናይ ገንዘብ ሽልማትን ናይ ኮራ ኣዋርድ ጽዋዕን ክሽልም’ዩ።
ምሉእ ትሕዝቶ አብዚ ምስማዕ ይኸአል።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ንዝሓለፉ ዓሰርተ ዓመታት ክውስኽ ዝጸንሓ ወታደራዊ ወፃኢታት ኣፍሪቃ ኣብዚ ሕጂ እዋን ግን ምጉዳሉ ኣብ ስቶክሆልም ሽወደን ዝመደበሩ ዓለምለኸ መፅናዕቲ ሰላም ዝተባህለ ትካል ዘወፅኦ ሓዲሽ ፀብፃብ ኣፍሊጡ።
እቲ ትካል ዘውፅኦ ፀብፃብ ወታደራዊ ወፃኢታት ዝፀሓፈን ተመራማሪን ዝኾነ ናን ቲያን ቀንዲ ምኽንያት ምንካይ ወፃኢ ብሰንኪ ምንቁልቋል ዋጋ ነዳዲ እዩ ይብል።
“ምንቁልቋል ዋጋ ነዳዲ ንብዙሓት ሃገር ተንኪፉወን እዩ፤ ደቡብ ሱዳንን ኣንጎላን ብኣብነት ዝጥቀሳ እየን።ዳርጋ ንብምሉኡ እቲ ዞባ እዩ ተንኪፉዎ።”
ወታደራዊ ወፃኢ ኣፍሪቃ ምስቲ ቅድሚኡ ዝነበረ ዓመት ብምንፅፃር ኣብ 2016 ዓ.ም ብ1.3 ሚእታዊት ምንካዩን ብድምር ኣስታት 37.9 ቢሊዮን ዶላር ከምዝኾነን እቲ ፀብፃብ ይገልፅ።
ወታደራዊ ወፃኢ ሎሚ ዘበን ዋላ እንተወረደ እውን ቅድሚ ዓሰርተ ዓመታት ምስ ዝነበረ ክነፃፀር ከሎ ግን ብ48 ሚእታዊት ዝበዝሐ እዩ።ዝለዓለ ወፃኢ ዝምድባ ሃገራት ነዳዲ ዘምርታ ስለዝኾና ምውራድ ዋጋ ነዳዲ መንግስታት ወታደራዊ ወፃኢኦም ሓዊሱ በጀት ክንክዩ ተገዲዶም እዮም።
ካብ ሓፈሻዊ ዓመታዊ ምህርተን ልዕሊ 3 ሚእታዊት ንወታደራዊ ወፃኢ ዝምድባ ሃገራት ኣፍሪቃ ዓሰርተ እየን።ኣብ 2016 ዓ.ም ዴሞክራሲያዊት ሪፓብሊክ ኮንጎ 7 ሚእታዊት፣ኣልጀሪያ 6.7 ሚእታዊት ካብ ሓፈሻዊ ዓመታዊ ፍሪያተን መዲበን።
ብደረጃ ዓለም ካብ ሓፈሻዊ ዓመታዊ ፍሪያት 2.2 ሚእታዊት ንወታደራዊ ወፃኢ ይምደብ።
ብመሰረት እቲ ፀብፃብ ብሰላምን ሰናይ ምምሕዳርን ሽማ እትጥቀስ ቦትስዋና ወታደራዊ ሓይላ ዘመናዊ ንምግባር 152 ሚሊዮን ዶላር ብምምዳብ ብ40 ሚእታዊት ወሲኻ’ላ።ናይጀሪያ እውን ብሰንኪ ጉጅለ ግብረ ሽበራ ቦኮ ሓራም ብ1.2 ሚእታዊት ብምውሳኽ ናብ 1.7 ቢሊዮን ዶላር ክብ ክተብል ከላ ኬንያን ማሊን እውን ግብረ ሽበራ ንምግጣም ወታሃደራዊ ወፃኢአን ወሲኸን ኣለዋ።


text:
ኣብ ከተማ ደቀምሓረ፡ ካብ 6 ዞባታት ንዝመጹ ሰብ-ሞያ ጥዕና፡ ኣብ ትሮፒካዊ ሕማማት ዘተኰረ ስልጠና ተዋሂቡ።
ዕላማ’ቲ ካብ 13 ክሳብ 18 ነሓሰ ዝተዋህበ ስልጠና፡ ንዝጸንሐ ኣፍልጦ ክብ ኣቢልካ ብዝቐለለ መንገዲ ንምክልኻሎም ምዃኑ፡ ኣብ ሚኒስትሪ ጥዕና ሓላፊ ምክትታልን ምቊጽጻርን ትሮፒካዊ ሕማማት ኣቶ ምሕረትኣብ ኣብርሃ ሓቢሩ።
ኣብ’ቲ ስልጠና ዝያዳ ዝተዘተየሎም ትሮፒካዊ ሕማማት፡ ካላዛር፡ የሎውፊቨር፡ ምቑላዕ፡ ደውየ፡ ኩልመት፡ ብልሃርዝያ፡ ባልዕ መዓንጣ፡ ሕማም ዕቡድ ከልቢ፡ ነፍሪን ዌልካምን እዮም።
ሓላፊ ምቊጽጻር ተመሓላለፍቲ ሕማማት ዶክተር ኣርኣያ ብርሃነ፡ ብዛዕባ ትሮፒካዊ ሕማማት ሰፊሕ መብርሂ ክህብ እንከሎ፡ ፕሮፌሰር ነጋሲ ለኣከ ድማ፡ ብዛዕባ ምልክታት፡ ኣገባብ ምምሕልላፍ፡ መርመራ፡ ፍወሳን ኣገባባት ምክልኻልን ናይቶም ሕማማት ኣስተምህሮ ሂቡ።
ኣብ’ቲ ስልጠና፡ ነቶም ሕማማት ክሳብ 2020 ምሉእ ብምሉእ ንምጥፍኦም፡ ንገሊኦም ድማ ንምቊጽጻሮም ብተገዳስነት ክስራሕ ምዃኑ ተሓቢሩ።


text:
ላዕለዋይ ባይቶ ስዊዘርላንድ፣ ኤርትራውያን ሓተትቲ ዑቕባ ናብ ሃገሮም ክጥረዙ ንዝብል እማመ ነጺጉ
Radio Erena: 21 September 2018
ላዕለዋይ ባይቶ ስዊዘርላንድ፣ ኤርትራውያን ሓተትቲ ዑቕባ ናብ ሃገሮም ክጥረዙ ንዝብል እማመ ከምዝነጸጎ፣ ካብታ ሃገር ዝተፈነወ ሓበሬታ ገሊጹ።
እቲ ብየማናዊ መርገጺ ዘለዎ ህዝባዊ ፓርቲ ዝቐረበ እማመ፣ ግዚያዊ መንበሪ ፍቓድ ሒዞም ግና ናይ ዑቕባ መሰል ንዘይተዋህቦም ኤርትራውያን፣ ዝኾነ ይኹን ምኽንያት ዋላ እንተቕረቡ፣ ናብ ዓዶም ክጥረዙ ዝብል እዩ ኔሩ።
ኣብቲ ብረቡዕ ዝተጋበአ ላዕለዋይ ባይቶ ስዊዘርላንድ፣ እቲ ህዝባዊ ፓርቲ፣ ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ስምምዕ ሰላም ስለዝተኸተመ፣ መንግስቲ ስዊስ ምስ ፕረዚደንት ኢሰያስ ብምዝርራብ፣ እቶም ኤርትራውያን ናብ ሃገሮም ዝጥረዙሉ መስርሕ ከቀላጥፍ ጸዊዑ።
እንተኾነ ሚኒስትሪ ፍትሒ’ታ ሃገር፣ መንግስቲ ኤርትራ ንሓባራዊ ዝምድና ይኹን ዲፕሎማስያዊ ርክብ ፍጹም ድሌት ከምዘይብሉ መብርሂ ድሕሪ ምሃብ፣ ህላዌ ወኪል ስዊዘርላንድ ኣብ ኤርትራ’ውን ከምዘይተቐበሉ ኣፍሊጡ።
ጉዳይ ናይቶም ግዚያዊ መንበሪ ፍቓድ ተዋሂቡዎም ዘሎ ኣስታት 3,500 ኤርትራውያን ዳግማይ ክረአ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ሚያዝያ ናይዚ ሒዝናዮ ዘለና ዓመት ከምዝተወሰነ ዝዝከር’ዩ።
ካብቶም ዳግመ-መርመራ ዝተገብረሎም 250 ኤርትራውያን ሓተትቲ ዑቕባ፣ 20 ስደተኛታት ናይ ዑቕባ መሰል ስለዘይተዋህቦም፣ ናብ ሃገሮም ክጥረዙ ኣብ መዝገብ ምስፋሮም፣ ካብ ሓያሎ ኣህጉራውያን ተጣበቕቲ መሰላት ተቓውሞታት ክገጥሞ ጸኒሑ’ዩ።


text:
ቀዳማይ ሚንስትር ኢትዮጵያ ዶ/ር ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ወፃኢ ዝርከቡ ናይ ኢትዮጵያዊያን መራኸቢ ማዕኸናት ናብ ሃገሮም ኣትዮም ክሰርሑ ፃውዒት ምቕራቦም ይዝከር።ኣብ ኣሜሪካ ዝመደብሩ ማሕበር ተጋሩ ሰሜን ኣሜሪካ/ማተሰኣ/ እቲ ፃውዒት ንኢሳት ከይሓውስ ዝፅውዕ ደብዳበ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙናት ናብ ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ፅሒፉ’ሎ።
ዳይረክተር ማተሰኣ ኣቶ ኣሉላ ሰለሞን ‘’ኢሳት 6 ታሕሳስ 2016 ኣ/ፈ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ምጥፋእ ዘርኢ ብዕሊ ስለዝኣወጀ ይቕሬታ ከይሓተተን ካብ ተግባራቱ እውን ከይተኣደበን ኣብ ኢትዮጵያ ኣትዩ ክሰርሕ ምዕዳም ጌጋን ንሕገ መንግስቲ እውን ዝፃባእን እዩ’’ይብል።ኣብ ልዕሊ ኢሳት ክሲ ንምምስራት ኣብ ከይዲ ከምዝርከብ እውን ገሊፁ’ሎ።
ዋና ኣካያዲ ስራሕ ኣቶ ኣበበ ገላው ኣብዝሃቦ መልሲ እቲ መግለፂ ናይ ኢሳት ከምዘይኮነን የግዳስ ከም ሚዲያ ዝተልኣኸሉ ምዃኑ ሓቢሩ።’’እቲ ጌጋ ስለዝተረዳእና ኣብ ውሽጢ 30 ደቓይቕ ካብ መርበብ ሓበሬታ ኣልዒልናዮ ኢና፤ኮይኑ እውን ዘይግቡእ ኣጠቓቕማ ቃላት ተዘይኮይኑ ንህዝቢ ትግራይ ንምጭፍጫፍ ዝብል ትሕዝቶ የብሉን፤ዘልዓልናዮ እውን ንደረጃ ኢሳት ስለዘይምጥን እዩ’’ኢሉ።
ካብ ማተሰኣ ዝቐረበ ዝኾነ ይኹን ክሲ ከምዘየለን ጭብጢ ስለዘይብሉ ንቕድሚት እውን ዘኽስስ ከምዘይኸውንን ወሲኹ ገሊፁ ኣሎ ኣቶ ኣበበ።


text:
ኣብ ፌደራል ቤት ፍርዲ ኢትዮጵያ ተኸሲሶም ካብ መአረሚ ቦታ ዝመላለሱ ክልተ እሱራት ተቐጥቂጦም ህይወቶም ምሕላፉ ሎሚ ረቡዕ ቤት ፍርዲ ምግላጹን ነቲ መጋባእያ ክከታተል ዝወዓለን ነገረ-ኢትዮጵያ ተባሂላ ትፅዋዕ ናይ ዝነበረትን ጋዜጣ ዋና ኣሰናዳኢ ጌታቸው ሽፈራው ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ገሊፁ።
ብእኒ ብስራት ብርሃኑ ዝፅዋዕ መዝገብ ክርኢ ዝተጋብአ ቤት ፍርዲ ሳልሳይ መጋባእያ ገበን ኩልሻዕ ይከታተሎ እየ ዝበለ ሕትመታ ናይ ዝተቋረፀት ጋዜጣ ነገረ-ኢትዮጵያ ዋና ኣሰናዳኢ ጌታቸው ሽፈራው ክልተ ተኸሰስቲ ብማህረምቲ ኣብቲ ቤት ማእሰርቲ ህይወቶም ምስኣኖም ኣብ መጋባእያ እቲ ቤት ፍርዲ ምግላጹ ይሕብር።
“ኣለማየሁ ዋቄ ይብሃል።ኣብ ዝሓለፈ ቆፀሮ ኣይመፀን።ስለ ምንታይ ኣይመፀን ንዝብል ሎሚ ተገሊፁ’ሎ።ብህይወት የለን እዩ ተባሂሉ።ጳውሎስ ሆስፒታል እውን ውፅኢት ሕክምና ልኢኹ እዩ።እቶም እሱራት እውን እቲ ሰብ ህይወቱ ከምዝሓለፈ ብምግላፅ ብፍላይ ብስራት ኣበራ ዝተበሃለ ተኸሳሲ መበል 15 ተኸሳሲ ምስኡ ሓቢሩ ከምዝተቐጥቀጠን እናርኣኹዎ ኣብ ቅድመይ ቀጥቂጦምዎ፣በዚ ምኽንያት እዩ ህይወቱ ስኢኑ ኢሉ” ክብል ጌታቸው ሽፈራው ገሊጹ።
ጌታቸው ብተወሳኺ እዚ ዝተፈልጠ ተኸሰስቲ ኣብ ውሽጢ ቤት ማእሰርቲ ዝለዓለ መውቃዕቲ ይፍፀመና’ሎ ዝብል ጥርዓን ብምቕራቦም ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኣፃሪዩ ሪፖርት ከቕርብ ብመሰረት ዝተወሃበ ቆፀሮ ምዃኑ ይገልፅ።
ንሱ ብተወሳኺ መዋቲ ኣለማየሁ ዋቄ ክቐትሉኒ እዮም፤ካብ ቤት ማእሰርቲ ኣውፅኡኒ ክብል ነቲ መጋባእያ ጠሪዑ ከምዝነበረ ተኸሰስቲ ነቲ ቤት ፍርዲ ኣብ ዘቕረቡዎ ጥርዓን ገሊፆም ነይሮም ይብል።
ነቲ ጉዳይ ክርኢ ዝወዓለ ቤት ፍርዲ ንኣማውታ ኣለማየሁ ዋቄ ዝምልከት ካብ ጳውሎስ ሚሊኒየም ሆስፒታል ውፅኢት ምርመራ ከምዝመፀን መዋቲ ኢንፌክሽን ነይሩዎ ምባሉ ይገልፅ።ቤት ፍርዲ ሎሚ ዘይቀረበ ናይ ሰብኣዊ መሰል ኮሚሽን ሪፖርት ንምስማዕ ተለዋጢ ቆፀሮ ከምዝሃበ ገሊፁ’ሎ።


text:
ናይ USAID ኣማሓዳሪት ጌል ስሚዝ ዝቕጽላ ክልተ ሰሙናት ወሰንቲ እየን ኢለን ኣለዋ። በመሰረት ካብ ኣዲስ ኣበባ ዝረኸብናዮ ጸብጻብ ምላሽ ማሕበረሰብ ዓለም ኣብ ምንታይ ደረጃ ከምዘሎ መንግስቲ እዋናዊ ሓበሬታ ኣይሃበን ይብል።
10.2 ሚሊዮን ኢትዮጵያዊያን ንምሕጋዝ ንዝቐረበ ጻውዒት ብዙሕ ትጽቢት ይግበረሉ’ሎ።ኣብ ጉባኤ ሕብረት ኣፍሪካ ንምስታፍ ኣዲስ ኣበባ ዝጸንሑ ዋና ጸሓፊ ሕቡራት መንግስታት ባን ኪ-ሙን ሓዊሱ ሓለፍቲ ኣካላት ሕቡራት መንግስታት ዝተረኸብሉ ኣብዚ ሰሙን ኣብ ናይ ኢትዮጵያ ድርቂ ዝጠመተ ዝርርብ ተኻይዱ’ሎ።
ንካብቲ ዘድልይ ሓገዝ 1.4 ቢሊዮን ዶላር ወይ 25 ቢሊዮን ብር እቲ ዝበዝሕ ከምዘይተረኸበ ተገሊጹ’ሎ።ኣብ ጉባኤ ሕብረት ኣፍሪካ ዝተሳተፈ ልኡኽ ዩናይትድ ስቴትስ ዝመርሓን ኣብቲ ዝርርብ ዝተሳተፋን ኣማሕዳሪት USAID ጌል ስሚዝ ብዛዕባ’ዚ ከምዚ ኢለን።
‘ካብ ዘድሊ ገንዘብ ክንደይ ከምዝተረኽበ ንግዚኡ ክገልጾ ኣይክእልን እየ።ምስ ተወሳኺ ሓገዝ 97 ሚሊዮን ዶላር ደሚርና ነቲ ዝተረክበ ሓገዝ ወግዓዊ ክከውን’ዩ። ካብ ዝተሓተተ ኣስታት 46 ሚእታዊት ዝኸውን ሓገዝ ምርካቡ ግን ፈሊጥና ኣለና።ኣብ ሓጺር እዋን ዝተውሃበ ምላሽ ሕማቕ ዝብሃል እንተዘይኮነ እውን ብህጹጽ ንምብጻሕ ዝተረፈ ግዜ ግን ውሱን እዩ።ስለዚ ብቕልጡፍ ክንቀሳቐስ ኣለና።’
ዋና ጸሓፊ ሕቡራት መንግስታት ባን ኪ-ሙን ብምኽንያት እቲ ድርቂ ናይ 2007ን 2008 ዓ/ም 90 ሚእታዊት ናይ ቀውዒ ምህርቲ ኣብ ዝሰኣነ ክልል ኦሮሚያ፣ዞባ ኣርሲ ወረዳ ዙዋይ ዱግዳ ብኣካል በጺሖም ነቲ ኩነታት ተዓዚቦም። ሕቡራት መንግስታት ክሕግዝ እዩ ክብሉ ቃል ኣቲዮም ኣለው።
ኣብ ኢትዮጵያ ብደርቂ ንዝተጠቕዑ ዘድሊ ህጹጽ ሓገዝ ክኸውን ኣለዎ ዝብሃል ዘሎ ፓርላማ ኢትዮጵያ ነዚ ዝውዕል 14 ቢሊዮን ብር ምምዳቡ ምስ ገለጸ ድሕሪ ሒደት ሰሙናት እዩ።ብዛዕባ እዚ ካብ መንግስቲ መብርሂ ንምርካብ ዝተካየደ ጻዕሪ ኣይሰለጠን ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ዘሐጉስ ዜና
ዘሐጉስ ዜና
ኣብ ኣትላንታ ካብ ነሓሰ 3-5, 2018 ዝተገብረ ፈስቲቫል፡ ነጻነትን ልዑላውነትን ሃገርና ኣብ ሓደጋ ዝተጻጣሓሉ ኩነታት እዩ ተገይሩ። ኣብዚ ዓሚቕ ክትዓትን፥ ድሙቕ ትልሂታትን ዝተገብረሉ ፈስቲቫል ናይ ዝተፈላለያ ፖለቲካውን ሲቪካውን ህዝባውን ማሕበራት ሰሚናራት እውን ተኻይዱ። ኣብ ዝተገብረ ሰሚናር፥ ፖለቲካዊ ውድባት ከኣ ብህዝቢ ብዝቐረበለን ተሪር ለበዋ ንምትግባር፡ እዘን ኣብ ታሕቲ ኣስማተን ተዘርዚረን ዘለዋ ውድባት ነዚ ኣንጻር ህግደፍ ሕጂ ገጢሙና ዘሎ ብድሆ ኩለን ፖለቲካዊ ውድባት ኣብ ሓደ ጽላል ተጠርኒፈን ክቃለሳ ተሰማሚዐን። እቶም ኣብኡ ዝተረኽቡ 9 ውድባት ከኣ ነቶም ዘይተረኽቡ ኩሎም ውድባት ብምዕዳም እቲ ኣትዮሞ ዘለዉ መብጽዓ ከስፍሕዎ ተሰማሚዖም። እዞም ነዚ ዝተሰማማዕና ውድባት ከኣ ኣብ ሰሜን ኣሜሪካ ዝግበር ምጥርናፍ ደለይቲ ፍትሒ ምስቶም ሲቪክ ትካላትን፡ ህዝባዊ ማሕበራትን፡ ህዝብን ሃገርን ንምድሓን ሓቢሮም ክሰርሑ ተሰማሚዖም።
1. ሰልፊ ደሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ
2. ሰልፊ ደሚክራሲ ህዝቢ ኤርትራ
3. ኤርትራዊ ሃገራዊ ግንባር
4. ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ
5. ኤርትራዊ ስምረት ንደሞክራስያዊ ለውጢ
6. እስላማዊ ሰልፊ ንፍትሕን ምዕባለን
7. ግንባር ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ
8. ደሞክራስያዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ
9. ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ።


text:
ሰማያዊ ፓርቲ ሎሚ ኣብ ዝጸውዖ ጋዜጣዊ መግለጺ ኢትዮጵያ ሎሚ ካብ ዝኾነ ይኹን እዋን ንላዕሊ ብፖለቲካ፣ማሕበራውን ቁጠባውን ኣብ ዝኸፍአ ቅልውላው ትርከብ ይብል።
እቲ መግለጺ ገዛኢ ጉጅለ ኢሉ ዝጸውዖ መንግስቲ ኢትዮጵያ ነዚ ዝተሓላለኸ ጸገም ንምፍታሕ ዓቕሚ ይኹን ድልየት የብሉን፤ኣብ ምሉእ ሃገር ናይ ዓፈና ስጉምቲ ብዝኸፍአ ቀጺልዎ’ሎ ክብል ይኸስስ።
ኣብ ክልል ኦሮሚያ ሕጋዊን ሰላማውን ብዝኾነ መንገዲ መሰሎም ዝሓተቱ ዜጋታት መንግስቲ ብጅምላ ቐቲሉዎምን ኣሲሩዎም ይብል መግለጺ’ቲ ፓርቲ።
ናይቲ ፓርቲ ጋዜጣ ዋና ኣሰናዳኢ ጌታቸው ሽፈራው ሓዊሱ ናይቲ ፓርቲ ኣባላት ዮናታን ተስፋየ፣ቴድሮስ ኣስፋው፣ዳንኤል ተስፋየ፣ኤርሚያስ ፀጋየ፣ፍሬው ተክሌን ካልኦትን ተቐጥቂጦም ናብ ቤት ማእሰርቲ ተደርቢዮም ኣለው’ውን ይብል።
ሓላፊ ርክባት ወጻኢ ሰማያዊ ፓርቲ ኣቶ ኣበበ ኣካሉ ብዛዕባ’ቲ ኩነታት ከምዚ ይብሉ።
‘ኣብ ሃገርና ዝበጸሐ ግፍዕን በደልን ደው ንምባል፣ህዝባዊ መንግስቲ ንምጥያሽ፣ምሕላው ሃገራዊ ክብርን ልኡላውነትን ሓላፍነት ሒደት ውልቀሰባትን ጉጅለታትን ከይኮነስ ሓላፍነት ኩሎም ኢትዮጵያዊያን ብምዃኑ ኩሎም ኢትዮጵያዊያን ንጻውዒት መስዋእትነት ደቆም ብምቕባል ቆሪጾም ንኽልዓሉን ብጽሒቶም ንከወፍዩን ጻውዒትና ነቕርብ ኣለና’ ኢሎም።
ካብ ሰበስልጣን መንግስቲ ብተደጋጋሚ ከም ዝዝረብ ዝኾነ ይኹን ሰብ ሓሳቡ ስለዝገለጸ ወይ ናይ ፓርቲ ኣባል ስለዝኾነ ኣይእሰርን’ዩ ክብሉ መልሲ ምሃቦም ይዝከር።
ምሉእ ትሕዝቶ ጸብጻብ ኣብዚ ምስማዕ ይኸአል።


text:
መንፈስ ቅዱስ እግዚአብሔር እዩ!
• ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ክብርን ምስጋናን ንእኡ ይኹን እሞ! ካብ ዝዓርግ ኣብ ዓሥራይ መዓልቲ፡ ካብ ዝትንሥእ ኣብ ኃምሳ መዓልቲ ቅዱሳን ሓዋርያት መንፈስ ቅዱስ ተቐበሉ። መንፈስ ቅዱስ ኣብ ልዕሊ ሓዋርያት ወረደ ክበሃል ከሎ ብፍሉይ ኣካሉ መንፈስ ቅዱስ ወረደሎም ማለት ኣይኮነን። እንታይ ደኣ! ጸጋ መንፈስ ቅዱስ ተዋህቡ ንምባል እዩ። ፈርሓት ዝነበሩ ተብዓት ኮኑ፣ ካብ ብልየት ተሓደሱ፣ ብኣእምሮ በርትዑ፡ ምሥጢር ተርጐሙ፣ ሓደ ቋንቋ ዝፈልጡ ዝነበሩ ሰብዓን ሓደን ቋንቋ ተገሊጽሎም ብሰብዓን ክልተን ቋንቋ ተዛረቡ። (ግብ. ሓዋ. 2፡2-10) “እምበኣርከ በብዓይነቱ ውህበት ኣሎ፣ መንፈስ ቅዱስ ግና ሓደ ንሱ እዩ። በብዓይነቱ ኣገልግሎት ኣሎ ጐይታ ግና ሓደ ንሱ እዩ። በብዓይነቱ ዝኾነ ተግባራት ኣሎ እቲ ኣብ ኵላቶም ኵሉ ዚገብር ኣምላኽ ግና ሓደ ንሱ እዩ።” ከም ዝብል (1ይ ቆሮ. 12፡1-11) መንፈስ ቅዱስ ሓደ ክንሱ ዝተፈላለየ ጸጋ ዝህብ ኣምላኽ እዩ።
• እግዚአብሔር መንፈስ ቅዱስ፥ ዝነበረን ዘሎን ዝነብርን ፈጣሬ ኵሉ ኣምላኽ ሓደ ኣካል ካብ ሠለስተ ኣካል ሥላሴ እዩ። ሥላሴ፡ ብመለኮት ብኣገዛዝኣ ብባሕርይ ሓደ ክኾኑ ከለዉ ብስም ብግብሪ ብኣካል ከኣ ሠለስተ እዮም። ‘አብ’፥ ብኣካሉ ፈናዊ፡ ብዝተፈለየ ስሙ አብ፡ ብፍሉይ ግብሩ ወላዲ ኣሥራፂ፣ ከምኡ’ውን ለባዊ ኣለባዊ እዩ። ‘ወልድ’፥ ብፍሉይ ኣካሉ ተፈናዊ፡ ብፍሉይ ስሙ ወልድ፡ ብፍሉይ ግብሩ ተወላዲ፣ ከምኡ’ውን ነባቢ ኣንባቢ እዩ። ‘መንፈስ ቅዱስ’፥ ብፍሉይ ኣካሉ ተፈናዊ፣ ብፍሉይ ስሙ መንፈስ ቅዱስ፣ ብፍሉይ ግብሩ ሠራፂ፣ ከምኡ’ውን ሕያው ማሕየዊ እዩ። (ትርጓሜ ቅዳሴ ማርያም ቍ. 54) መንፈስ ቅዱስ ከም አብን ወልድን ፍጹም ገጽ ፍጹም ኣካል ፍጹም መልክዕ ዘለዎ እዩ። መንፈስ ቅዱስ ኣካል ዘይብሉ ዝርው ኃይሊ ኣይኮነን። ኣብ ወንጌል ማቴዎስ 3፡16 ከምዝተጠቕሰ ‘ብኣምሳል ርግቢ ምውራዱ’ ኣካላዊ ምዃኑ ዘረድእ እዩ። (ዘፍ. 18፡1-6፣ ኢሳ. 41፡4፣ ዮሓ. 1፡1-4፣ ሃይማኖተ አበው ዘቅዱስ ቄርሎስ)
• መንፈስ ቅዱስ ካብ አብ ይሠርፅ እምበር ካብ ወልድ ኣይሠርፅን እዩ። “ወሶበ መጽአ ጰራቅሊጦስ ዘአነ እፌኑ ለክሙ እም ኀበ አብ መንፈሰ ጽድቅ ዘይወፅእ እም ኀበ አብ ውእቱ ሰማዕትየ/ እቲ ኣነ ካብ አብ ዝሰደልኩም ጰራቅሊጦስ መጸናንዒ ካብ አብ ዝወፅእ መንፈስ ሓቂ ምስ መጽአ ንሱ ኪምስክረለይ እዩ” ከምዝብል። (ዮሓ. 15፡26) መንፈስ ቅዱስ፡ ካብ አብ ይሠርፅ ክበሃል ከሎ፡ ንአብ ኣኺሉን መሲሉ ተረኺቡ ማለት እዩ። መንፈስ ቅዱስ ዝወርድ ዝወፅእ ዝኸይድ ዝመጽእ ተለኣኻይ ሕፁፅ ኣይኮነን። ‘ኣነ’ ክብል ዝኽእል ፍጹም ኣካል ዘለዎ ብሥልጣን ብኣገዛዝኣ ብመለኮት ምስ አብን ወልድን ሓደ እዩ። መለኮትሲ አብ ወልድ መንፈስ ቅዱስ እዮም። አብ ወልድ መንፈስ ቅዱስ ሓደ አምላኽ እዮም። ብመንግሥቲ፡ ብሥልጣን፡ ብግዝኣት ሓደ እዮም። “አብን ወልድን ኣብ ዘለውዎ ንመንፈስ ቅዱስ ንርእዮ ኢና፣ ኣብ አብን ወልድን ዘሎ ኽብሪ ኣምላኽነት’ውን ንመንፈስ ቅዱስ ገንዘቡ እዩ። እዚ ድማ ሕያውነት፡ ይቕሬታ፡ ፍልጠት፡ ቅድስና ሕይወት፡ ንጽሕና እዩ። (መዝ. 111፡2-4፡ 147፡5 ፣ ኢሳ. 6፡1-5፣ ዮሐ. 15፡26-27፣ 1ይ ቆሮ. 1፡30-31፣ ሃይማኖተ ኣበው ዘቅዱስ ባስልዮስ 33፡39)
• መንፈስ ቅዱስ ፈጣሪ እዩ። “ኣምላኽ ብመጀመርታ ሰማያትን ምድርን ፈጠረ።” ከምዝብል (ዘፍ. 1፡1) አብን ወልድን መንፈስ ቅዱስን ‘ለይኩን’ ኢሎም ፈጠሩ። ኣብ ዘፍጥረት 1፡26 “ኣምላኽ ኸኣ ብመልክዕና ከም ምስልና ሰብ ንፍጠር በለ” ከምዝብል ንሓድነት ሥላሴ ኽገልጽ ‘ኣምላኽ ኸኣ . . ’ ክብል ከሎ ‘ንፍጠር’ ኢሉ ድማ ንሠለስትነቱ የረድእ። ኣቦና ኢዮብ’ውን “መንፈስ ኣምላኽ እዩ ዝፈጠረኒ፣ እስትንፋስ እቲ ዅሉ ዚኽእል እዩ ሕይወት ዝሃበኒ።” ብምባል መንፈስ ቅዱስ ፈጣሪ እግዚአብሔር ምዃኑ ይገልጸልና። (ኢዮብ 33፡4)
• መንፈስ ቅዱስ፡ ስሙ ዝባረኽን ዝቕደስን ምዃኑ ንኸረድኣና ሓዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ፦ “ ጸጋ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስን ፍቕሪ ኣምላኽን ኅብረት መንፈስ ቅዱስን ምስ ኵልኹም ይኹን ኣሜን” ብምባል መንፈስ ቅዱስ ብህልውና ምስ አብን ወልድን ሓደ ስለዝኾነ ኅብረት ሓድነት ሂቡ ከጽንዓና ቃለ ቡራኬ ሃበና። (2ይ ቆሮ. 13፡13)
• ሊቃውንተ ቤተ ክርስቲያን’ውን ናይ መንፈስ ቅዱስ ፈጣሪነትን ግብርን ኽገልጹ ከለዉ፡- “ወነአምን በመንፈስ ቅዱስ እግዚእ ማሕየዊ ዘሠረፀ እም አብ ንስግድ ሎቱ ወንሰብሖ ምስለ አብ ወወልድ ዘነበበ በነቢያት ” ብምባል ኣብ ጸሎተ ሃይማኖት ጠቂሶምልና ኣለዉ።
• እግዚአብሔር መንፈስ ቅዱስ ጰራቅሊጦስ፥ መጽንዒ፡ መንጽሒ፡ ናዛዚ፡ ከሳቲ፡ መስተፍሥሒ፡ መስተሥረዪ እዩ። ንዝኃዘኑ ዘጽንዕ፡ ንዝደኸሙ ዘበርትዕ፡ ንውሉደ ክህነት ናብ ኣገልግሎት፡ ንምእመናን ናብ ጸሎትን ምጽዋትን፡ ንሰማዕታት ናብ ደም፡ ንመነኮሳት ናብ ገዳም ከምዝነቕሑን ከምዝለዓሉን ዝገብር እዩ። (ዮሐ. 16፡13) ጸጋኡ ዓቢይን ዝተፈላለየን እዩ እሞ ንቤተ ክርስቲያን ዝቕድስን ዘጽንዕን እዩ። (1ይ ቆሮ. 12፡1-11)
ጸጋኡ የብዝኃልና!
ወስብሐት ለእግዚአብሔር!


text:
ሰብኣውን ዓለምለኻውን ትካላት ኣብ ሜድትራኒያን ባሕሪ ሞት ስደተኛታት ንምውጋድ ህፁፅ ስጉቲ ንኽውሰድ ይፅውዑ ኣለው።መራሕቲ ሕብረት ኣውሮፓ ብዛዕባ እት ቅልውላው ዝመክር ኣኼባ ኣብ ሉዘምበርግ ኣካይዶም ኣለው።
ብቕድሚ ትማሊ ቀዳም ክሳብ 700 ዝኾኑ ስደተኛታት ዝፀዓነት ጀልባ ተገልቢጣ እዩ እዚ ዘስካሕክሕ ህልቂት በፂሑ ዘሎ።ብህይወት ዝተረፉ ኣዚዮም ውሑዳት እዮም።
ወሃቢ ቃል ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት /IOM/ ጆል ሚልማን እቲ ናይ ምድሓን ስርሒት ቀፂሉ’ሎ ኢሎም።
ብመሰረት ፀብፃብ ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት ኣብዚ ሒዝናዮ ዘለና ናይ ኣውሮፒያዊያን ዓመት ልዕሊ 1,500 ሰባት ሞቶም ኣለው፤ምስ ናይ ዝሓለፈ ተመሳሳሊ 2014 ኣ/ፈ እንተወዳደር ኣብ ቀዳሞት ኣርባዕተ ኣዋርሕ 96 ሰባት እዮም ሞይቶም።ሓደገኛ ጉዕዞ ይፍፅሙ ዘለው ስደተኛታት ካብ ትሕቲ ስሃራ ኣፍሪካ፣ኤርትራ፣ሱማሊያዊያን ካብ ሶሪያን እዮም።
ሕብረት ኣውሮፓ ቅድሚ ሎሚ ጀሚሩዎ ናብ ዝነብረ ህይወት ናይ ምድሕን ስርሒት ክልመስ እውብ IMO ሓቲቱ’ሎ።
ኣብ ሊቢያ ሕጊ ኣልቦነት ብምንጋሱ ንዘይሕጋዊ ኣዛወርቲ ደቂ ሰባት ጥጡሕ ባይታ ፈጢሩ’ሎ።ዝርዝሩ የድምፁ።


text:
ንህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን ብዝምልከት፡ ኣብ ዝተፈላለየ መድረኻት ብዙሕ ዝዓይነቱ ዘረባታት ክጋዋሕ ጸኒሑ ኣሎ፡፡ በቶም እቲ ጉዳይ ብቐጥታ ዝምልከቶም ኣካላት ግን፡ ክሳብ ሎሚ ዝተዋህበ ወግዓዊ መግለጺ የለን፡፡ እቲ ጉዳይ፡ ጉዳይ ህዝቢ ከም ምዃኑ መጠን፣ ህዝቢ ድማ ሓበሬታ ናይ ምርካብ መሰል ስለ ዘለዎን እምበኣር፡ እዚ ዝስዕብ መግለጺ ንህብ፡፡
1. መእተዊ
ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን፡ ናይ ነዊሕ ግዜ ናይ ሓባር ታሪኽ ዘለዎም፡ ብቝጠባ፡ ብባህሊን ብመውስቦን ዝተኣሳሰሩ፡ ኣሕዋትን ጐረባብትን ህዝብታት ኢዮም፡፡ ኣብ ርእሲ’ዚ፡ ብሰንኪ እቲ ኣብ ከባቢ ክልቲኤን ሃገራት ዝረአ ዘሎ ንቐጻልነት ህላዌኦምን ድሕነቶምን ኣብ ከቢድ ሓደጋ ከውድቕ ዝኽእል ፖለቲካዊ ምዕባለታት፡ ብሓባር ክዓምዎ ዘለዎም ህጹጽ ዓበይትን ኣገደስትን ዕማማት ዘለዎም ህዝብታት እዮም፡፡ ከም ዝፍለጥ፡ ክሳዕ ሎሚ፡ ጉዳይ ሰላም ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን፡ ናብ መንግስታት ክልቲኤን ሃገራት እዩ ተገዲፉ ጸኒሑ፡፡ ማሕበረሰብ ዓለም ሓዊስካ እዚ ሽግር እዚ ንምፍታሕ ዝተወስደ ስሉሳዊ ተበግሶ ከምቲ ዝድለ ብዘይ ምኳኑ ዛጊት ክዕወት ኣይከአለን፡፡ ብሰንኩ ኣብ ህዝብታት እዘን ሃገራት ኣውሪዱዎ ዘሎ ማሕበረ-ቑጠባዊ ፡ ባህላዊ ፡ ሞራላዊ ዕንወትን ክሳራን ብቃላት ዝግለጽ ኣይኮነን፡፡ ተኸሲቱ ብዘሎ ‘ኣይሰላም ኣይኩናት’ ሃዋሁ፡ ካብ ክልቲኡ ሸነኽ ብሓፈሻ፡ ኣብ ዶባት እዘን ሃገራት ዝነብር ህዝቢ ድማ ብፍላይ፡ ግዳይ ናይዚ ዘይፍትሓውን ኢሞራላዉን ድርኺት ኮይንዎም ይርከብ፡፡ ህዝብታት እዘን ክልተ ሃገራት ብሃንቀውታ ዝጽበዮ ዘሎ ሰላምን፡ ኣገዳስነት ናይቲ ምስኡ ተተሓሒዙ ክርከብ ዝኽእል ሓባራዊ ረብሓታትን ብምግንዛብ፡ መንግስታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ዛጊት ነቲ ጸገም ኣብ ምፍታሕ ክዕወቱ ብዘይ ምኽኣሎም ህዝብታት ክልቲኤን ሃገራት ኣብ ምፍታሕ እቲ ጸገም ኣበርክቶ ክገብሩ እዋኑ ዝሓቶ ጉዳይ ምኻኑ ብምእማን ግዱሳት ኤርትራዉያንን ኢትዮጵዮጵያውያንን ወለንተኛታት ደለይቲ ሰላም ‘ቅኒት መዝሙር ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’ ዝብል ቴማ ሒዞም ቀትርን ለይትን ብዘይ ምሕላል ናይቲ ሰላም መስርሕ መሰረት ንምንጻፍን ንምዕዋትን መጠነ ሰፊሕ ዕማማት ኣብ ምዕማም ይርከቡ፡፡
2. መበገሲ ‘ቅኒት መዝሙር ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’
‘ቅኒት መዝሙር ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’ ብክልተ ኣብ ኤርትራ ተወሊዶም ዝዓበዩ ኢትዮጵያዉያን ኣሕዋት ነበርቲ ኣዲስ ኣበባ እዩ ተበጊሱ፡፡ እዞም ግዱሳት ምስ ዝተፈላለዩ ከምኦም ዝመስሉ ኤርትራዉያን ወገናት ንንዉሕ ዝበለ ግዜ ኣብ ጉዳይ እዘን ሃገራት ወግዓዊ ብዘይ ኮነ መንገዲ ክመያየጡሉ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ከም መቀጸልትኡ ዕትብ ብዝበለ መልክዕ ተታሒዙ፡ ናብ ትግባረ ዘይክየደሉ ምኽንያት ኣይክህሉን እዩ ብዝብል ሓቦ ብምብጋስ ዝተፈላለዩ ናይ መደብ ዘተ ፕሮግራማትን ናይ ሙዚቓ ኮንሰርትን ንምድላዉ ናይ ኢትዮጵያ ሕጊ ብዝፈቅዶ መስርሕ ብምኽታል ‘ሰለብሪቲ ኢቨንትስ’ ብዝብል ስያሜ ሕጋዊ ፍቃድ ካብ መንግስቶም ብምሕታት ክንቐሳቐሱ ጀሚሮም፡፡ ካብ ክልቲኡ ህዝብታት ንሰላም ዝግደሱ ወለንተኛታት ስለዘይተሳእኑ ድማ ምስኣቶም እናተመያየጡ ‘ቅኒት መዝሙር ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’ ንምዕዋት ኣብ ምርብራብ ይርከቡ፡፡ ንሕና ሰናይን ቀጻልነት ዘለዎን ዝምድና ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን እንብህግ ኤርትራውያንን ኢትዮጵያውያንን ብሓባር መዝሙር ሰላም ንምዝማር ህዝባዊ ተበግሶ ወሲድና ኣብቲ ህዝባዊ ማዕበል ተሓዊስና ታሪኻዊ እጃምና ነበርክት ኣለና፡፡ ብመሰረት እዚ እቲ ናብ ህዝቢ ወሪዱን ኣሽሓት ሰዓብቲ ረኺቡን ዘሎ ‘ቅኒት መዝሙር ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’ ኩሉ ደላይ ሰላም ክድግፎን ክዓስሎን ኣሎዎ ንብል፡፡ ‘ቅኒት መዝሙር ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’፡ ምእንቲ ሰላምን ጽቡቕ ዝምድናን ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ህዝቢ ምስ ህዝቢ ርክባትን ምምኽኻርን ዝዕድም ውራይ እዩ፡፡ ኣብዚ ውራይ እዚ፡ ብወገን መንግስታት ኤርትራን ኢትዮጵያን እውን፡ ዕዙዝ ተሳትፎ ክህሉ ትጽቢት ይግበር፡፡
ዕላማ ‘ኤርትራዊት ሽማግለ ህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’
ብወገን ኤርትራውያን፡ እዚ ሰናይ ተበጉሶ እዚ ፍረ ንኽህብ እጃመና ከነበርክት ምእንቲ፡ ኣብቲ ውራይ ብሓፈሻ፡ ኣብቲ ዝዳሎ መደብ ዘተ ድማ ብፍላይ፡ እትተሓጋገዝን እትመኻኸርን ‘ኤርትራዊት ሽማግለ ህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’ ብዝብል ኣሰናዳኢት ኣካል ኣቝምና ክንሰርሕ ጀሚርና ኣለና፡፡ ኣባላት እዛ ሽማግለ ውለንተኛታት፡ ነጻ፡ ሰብ ሕልናን መሰጋገረትን ንረብሓ ኤርትራውያን ዝጣበቑን ካብኦም ዝሓሹ ክሳብ ዝርከቡዎም ተወፍዮም ዝዓዩ ዘሎዉ ኢዮም፡፡ እዛ ሽማግለ እዚኣ ምስ ንተመሳሳሊ ዕላማ ኢትዮጵያውያን ዘቘሙዋ ህዝባዊት ሽማግለ ብምርድዳእን ብምትሕግጋዝን ትንቀሳቕስ ኣላ፡፡ ከምቲ ልዕል ኢሉ ዝተገልጸ፡ ‘ኤርትራዊት ሽማግለ ህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’፡ ዝቘመትሉ ቀንዲ ምኽንያት፡ ነቲ ተሓሲቡ ዘሎ ውራይ፡ ዕዉት ከም ዝኸውን ንምግባር እዩ፡፡ ይዂን እምበር እዛ ሽማግለ እዚኣ፡ ኪኖ’ዚ ኣርሒቑ ዝጥምት ራኢ ሒዛ ኢያ ክትሰርሕ ተበጊሳ ዘላ፡፡ ‘ኤርትራዊት ሽማግለ ህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’ ነዚ ክካየድ ተሓሲቡ ዘሎ መድረኽ መበገሲ ብምግባር፡ ስቓይን መከራን ህዝቢ ኤርትራ ዘብቅዓሉን፡ ኣብ መንጎ ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ሓቀኛን ዘላቕነት ዘለዎን ሰላምን ጽቡቕ ዝምድናን ዝህነጸሉ ሃዋሁ ንምፍጣርን፡ ዓቕማ ዝፈቕዶ ኩሉ ጻዕርታት ከተካይድ እያ፡፡
እቲ ኣብ ቀዳማይ ምዕራፍ ናይ ዕማማ እትሰርሖ ስራሕ ዕዉትን ናብ ቀጻሊ ምዕራፋት ዘሰጋግርን ንክኸዉን ዓቅማ ብዝፈቀዶ ክትሰርሕ ጸኒሓን ትሰርሕ ኣላን፡፡ ገለ ካብኡ ንምጥቃስ ኣብቲ ተሓሲቡ ዘሎ ውራይ ክዝተየሎም ኣለዎም ኢላ ዝኣመነትሎም ዛዕባታትን ሓፈሻዊ ኣካይዳ ናይቲ ውራይን ሓሳባታ ኣቕሪባ ኣላ፡፡ ብዝተኻእለ መጠን ኣብ ዘይምርድዳእ ከብጽሑ ይኽእሉ እዮም ዝበሃሉ ዛዕባታት ኣብዚ ቀዳማይ መድረኽ እንተዘይተለዓሉ ከም ዝሓይሽ ብምግንዛብ ርእይቶኣ ሂባ ኣላ፡፡ ብወገን ኢትዮጵያዉያን ኣሕዋት ዝቀርቡ ሓሳባት ብክፉት ኣእሙሮ ተቀቢላ ብምምይያጥ ኣብ ናይ ሓባር መረዳእታ ክብጻሕ ይኽእል እዩ ዝብል እምነት ኣለዋ፡፡ እዚ ድማ ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ኣብ መንጎ መንግስታቶም ዘሎ ናይ ዘይምርድዳእ መንፈስ ዝሓሸ መረዳእታ ሒዞም ክወጽኡ እዮም ኢላ ትኣምን፡፡ ኣብ መወዳእታ ከኣ፡ ኣብ ምህናጽ ዘላቅነት ዘለዎ ሰላምን ጽቡቕ ዝምድና ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን እትሰርሕ ትካል ሰላም ንኽትቀዉም ዝጽዉዕ እማመ ክቀርብ ትጽቢት ትገብር፡፡
3. ናይ ሓጺር ግዜ መደባት ‘ኤርትራዊት ሽማግለ ህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’
3.1. ኣብ ምሕያል ዓቕሚ-ሰባ ብቐጻልነት ምስራሕ
3.2. ንጥፈታታ እተካይደሉ ናይ ገዛእ-ርእሳ ቤት ጽሕፈት ምኽፋት
3.3. ኣብ ዝተፈላለዩ ኤርትራዉያን ዝርከብዎ ቦታታት መደብ ዘተ ሰላም ምክያድ
3.4. ምሰ ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን እትራኸበሉ ናይ ሓባር ዌብ-ሳይትን መጽሄትን ምድላው
3.5. ናይ ክልቲኡ ህዝብታት ባህላዊን ማሕበራዊን ክብርታትን ህሉዉ ኩነታትን እትስንደሉ ዶክመንተሪ ፊልም ምድላው
3.6. ኣብ ናይ ሓባር ዕዮ፡ ናይ ሓባር መረዳእታ ንምዕባይ ብቐጻልነት ምስራሕ
3.7. ኣብ ጉዳይ ሰላምን ጽቡቕ ዝምድናን ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ዘሎ ናይ ኤርትራውያን ኣመለኻኽታ ምፍታሽ፡፡ ናይ ኣመለኻኽታ ፍልልያት እንተልዩ ኸኣ፡ እንተተኻኢሉ ምሉእ ብምሉእ ንምእላዩ፡ እንተዘይተኻኢሉ ድማ ንምጽባቡ ምስራሕ፡፡
3.8. ኣብቲ ዝቐርብ ናይ መጽናዕቲ ጽሑፋት፡ ብኽፋት ኣተሓሕዛ፡ ንኹሎም ኤርትራዉያንን ኢትዮጵያዉያንን፡ ከምኡዉን ካብ ክልቲኤን ሃገራት ወጻኢ ንዝኾኑ ምሁራት ዕድል ክወሃብ ምስራሕ፡፡
3.9. ደረጅኦም ዝሓለዉ፡ ናይ ኳየር መልክዕ ዘለዎም፡ ብቋንቋታት ትግርኛ፡ ዓረብ፡ ኣምሓርኛን፡ እንግሊዝኛን ዝዝመሩ ናይ ሰላም መዝሙራት ንኽዳለዉ ምግባር፡፡
4. ፋይናንሳዊ ምንጪ ‘ኤርትራዊት ሽማግለ ህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’
ዛጊት እዛ ሽማግለ ብውሽጣዊ ዓቅሚ ኣባላታ ብዝተዋጸአ ውሱን ገንዘብ ትንቀሳቐስ ኣላ፡፡ እዚ ከኣ ነጻ ነታ ሓልያ ብዘይ ዝኾነ ይኹን ምትእትታው ርእይቶታኣን ሓሳባታን ከተፍስስ ኣኽኢሉዋ ኣሎ፡፡ ክሳብ እቶም ሰብ ዋና ዝኾኑ ኤርትራውያን ዝርከቡዋ ድማ ወጻኢታታ ብወለንታዊ ወፈያ ደለይቲ ሰላም ኤርትራውያንን ፈተዉቲ ኤርትራዉያንን ክሽፈን ወሲና ብኡ ክትቅጽል ኢያ፡፡
5. መደምደምታ
ኣብ መወዳእታ፡ ሓቀኛ መልክዕ እዚ ተበግሶ ከምዚ ኣብ ላዕሊ ዝተጠቅሰ ኮይኑ ንመልክዕ እዚ ሰናይ ተበግሶን ድልየታቱን ዝንቡዕ ትርጉም ክህብዎ ዝጸንሑ መርበብ ሓበሬታታት ከዉጽኦ ዝቀነየ ኣመለኻኽታ በዚ መልክዕ ክርአ ጽቡቅ እዩ፡፡ ኣብዚ ሰላማዊ ተበግሶን ዝፍጠር መድረኻቱን በዘይ ኣፈላላይ ብሄርን ሃይማኖትን ንኹሉ ብቕንዕና ክሳተፍ ዝደሊ ሰብ ክፉት ምኻኑ ክንሕብር ንፈቱ፡፡ ዓለም ኣብ ዝሰልጠነሉ ግዜ ብሰንኮፍን ተጠራጣሪን መንፈስ ካብ ቅንዕና ምርሓቅ ዘስዓቦ ሃስያ ልዕሌና መን ክምስክር ይኽእል፡፡ ካብ ሰላም ብምህዳም ዝርከብ ረብሓ የለን እሞ ምእንቲ ነባሪ ሰላማዊ ፍታሕ ብንጽህና ኩልና እወንታዊ እጃምና ከነበርክት ሰብኣዊ ሓላፍነትና እዩ፡፡ መስርሕ ህንጸት ዘላቕነት ዘለዎ ሰላምን ጽቡቕ ዝምድናን፡ ኣብ ሓደ እዋን ተጀሚሩ ዝውዳእ ናይ ሓጺር ግዜ ዕማም ዘይኰነስ፡ ቀጻልነት ዘለዎ ሓያል ጻዕሪ ዝሓትት ጉዳይ እዩ፡፡ ስለ ዝዀነ ኸኣ፡ ሕልሚ ደለይቲ ሰላምን ጽቡቕ ዝምድናን ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን፡ ናብ ጋህዲ ክቕየር እንተደኣ ኰይኑ፡ ደገፍ ኩሎም ፈተውቲ ሰላምን ደለይቲ ጽቡቕ ክልቲኡ ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ክሓትት እዩ፡፡
6. መጸዋዕታ
ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን፡ ንሳዕቤናት ኲናት ኣጸቢቖም ዝፈልጡ፤ ኣብ ሰላምን ሓድሕድ ምክብባርን ንዘሎ ረብሓ ድማ ብግቡእ ዝርድኡ፤ ክቡር ባህሊ ዘለዎም ህዝብታት እዮም፡፡ ስለዝዀነ ኸኣ፡ ብናይ ህልኽ፡ ቂም፡ ቅርሕንትን፡ ሕነ ምፍዳይን መንፈስ፡ ብዓይኒ ጽልኢ ካብ ምጥምማት ተዓቂቦም፤ ብዓቢ ልቦና፡ ናይ ዕርቂ፡ ይቕረ-ይቕረ ምብህሃል፡ ምጽውዋርን ምክብባርን መንፈስ፣ ነዚ ናይ ሰላም ተበግሶ እዚ፡ ብሓደ ድምጺ ክሰምርዎ ጻውዒትና ነቕርብ፡፡ ‘ኤርትራዊት ሽማግለ ህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’ ንኹሎም ግዱሳት ደለይቲ ሰላም ብፍላይ ከኣ ንመራሕቲ ሃይማኖት፡ ንዓበይቲ ዓዲን ለባማትን፡ ንምሁራት፡ ንፖለቲከኛታት፡ ንስነ-ጥበበኛታት፡ ጋዜጠኛታትን ስፖርተኛታት መንእሰያትን ኣብዚ ነቒልናሉ ዘሎና ንቕሎ ዘለኣለማዊ ሰላምን ፍቐሪን ክልቲአን ሃገራት ክትዓስሉን ነዚ ተበግሶ እዚ ናትኩም ጌርኩም ከተበርክትሉን ናብ ፍረ ከተብጽሕዎን ልባዊን ሕውነታውን ጻውዒትና ነቕርብ፡፡
‘ቅኒት መዝሙር ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን’ ክዕወት’ዩ!!
ኤርትራዊት ሽማግለ ህዝባዊ ተበግሶ ሰላም ኤርትራን ኢትዮጵያን
25 ጥቅምቲ 2017
ኣዲስ ኣበባ
ምንጭ ካብ ናይ ጸጋይ ኣስመሮም ፌስ-ቡክ ዝወሰድናዮ’ዩ፡ https://www.facebook.com/tsegay.asmerom.92


text:
ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ምንስቴር ጉዳያት ወፃኢ ጆን ኬሪ ምስ ሰበስልጣን ኬንያ ብምርኻብ ኣብ ጉዳያት ፀጥታ፣ቁጠባዊ ዕብየትን ቅልውላው ስደተኛታትን ተዘራሪቦም።
ምንስቴር ወፃኢ ጆን ኬሪ ንዝኽሪ ልዕሊ 200 ሰባት ዝቐተለ ናይ 1998 ኣ/ፈ ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ኤምባሲ መጥቓዕቲ ቦምብ ኣብ ዝተሰርሐ መዘከርታ ጉንጉን ዕምበባ ኣቐሚጦም።
ጆን ኬሪ ሰበስልጣን ኬንያን ሰራሕተኛታት እቲ ኤምባስን ኣብዝተረኸብሉ ‘’ንኣል-ቃይዳ፣ኣል-ሸባብ፣ቦኮ ሓራም፤ዳዒሽን ምስኦም ዝመሳሰሉን ኣሸበርቲ እዋኖም ሓሊፉ እዩ፤መፃኢ ግዜ ናቶም ኣይኮነን’’ ኢሎም።
ጆን ኬሪ ምስ ፕሬዝዳንት ኡሁሩ ኬንያታ በይኖም ተራኺቦም ኣለው።ቀዳማይ ምንስቴር ንዝነበሩ ራይላ ኦዲንጋ ሓዊሱ ንመራሕቲ ቀንዲ ተቓዋሚ እውን ንበይኖም ረኺቦምዎም።
ኬሪ ምስ መራሕቲ ተቓዋሚ ቅድሚ ምርኻቦም ኣብዝሃብዎ ሪኢቶ ኬንያ ብዛዕባ ኣጋጢሞምዋ ዘለው ፈተናታት ክንድዝክኣል ሓበሬታ ክህልወኒ ፂን ኢለ ንምስማዕ እዩ ድልየተይ ኢሎም።
ካብቶም ፈተናታት ሓደ ጉዳይ መዕቖቢ ስደተኛታት እዩ።ኬንያ ኣብ ሰለስተ ካምፕታት ኣስታት 600 ሽሕ ስደተኛታት ተተናግድ ኣላ።
ሓደ ላዕለዋይ ብዓልስ ስልጣን ምንስቴር ወፃኢ ጉዳያት ዩናይትድ ስቴትስ ኣብ ዝሃብዎ ሓፂር መብርሂ ኬሪ መንግስቲ ኬንያ ኣብ ጉዳይ ስደተኛታት ሓላፍነቱ ክዋፃእ ምሕታቶም ሓቢሮም።እዚ ዝኸውን ዘሎ ሰበስልጣን ኬንያ ንሱማሊያዊን ኣፅሊሉ ንዝርከብ ሓደ መዕቖቢ ስደተኛታት ክንዓፅዎ ኢና ክብሉ ድሕሪ ምጥንቃቖም እዩ።


text:
መንእሰይ ሃፍታይ ገብረን መንእሰይ ኣብርሃለ ፍትዊን ንቪኦኤ ኣብዝሃብዎ ቃለ-ምልልስ ብዕለት 27 ጥሪ 2008 ዓ/ም ሰዓት 12 ንግሆ ወታደራዊ ክዳን ዝተኸድኑን መብዛሕቲኦም ኣምሓርኛ ዝዛረቡን ዕጡቓት ቶኽሲ ከፊቶም ብበትሪ እናወቕዑ ን32 ሰባት ናብ ኤርትራ ከምዘስገሩዎም ገሊፆም።ዝተጨውይሉ ኣብ ዞባ ሰሜን ምዕራብ፣ወረዳ ቃፍታ ሑመራ ፍሉይ ሽሙ ፅርጋ ግርማይ ኣብ ዝተብሃለ ቦታ እዩ።
ኣብ ጥቓ ከተማ ተሰነይ ኣብ ዝርከብ ዓብዪ ዝበልዎ መስኖ ክሳብ 19 ለካቲት 2008 ዓ.ም ከስርሑ ከምዝፀንሑን ናብ ታዕሊሞ ክወስዱዎም ይንገሩዎም ከምዝነበሩን ብምግላፅ ኣብ መወዳእታ ግን ንሳቶም ብዘይፈልጡዎ ብመኪና ኣሳፊሮም ኣብ ዶብ ኤርትራን ሱዳንን ናብ እትርከብ ከተማ ሓምዳይት ምስ ኣፀግዕዎም ላዕለዋይ ኣመራርሓ ‘ኣርበኞች ግንቦት ሸውዓተን’ ሻምበል ዳዊት ዝተብሃለ ኤርትራዊ ወታደራዊ መኮነንን ናብ ዓድኹም ትምለሱ ኢኹም ከምዝበሉዎም ክልቲኦም መናእሰይ ይዛረቡ።
ብፍላይ እቲ ኤርትራዊ ወታደራዊ መኮነን ‘መንግስቲ ኤርትራ ብከምዚ ተዓፊንኩም ምምፃእኹ ኣይፈለጠን፣ምስ ፈለጠ ግን ናብ ሃገርኩም ክትምለሱ ወሲኑ’ኢሉ ከምዝተዛረቦም ገሊፆም።
እዚ ዜና እዚ ብዕለት 10 ለካቲት 2008 ዓ/ም ምስ ዘመሓላለፍናዮ ናይ 85 ኢትዮጵያዊን ምዕፋን ኣይመሳሰልን።
መጭወይቲ ተኻይድዎ ዝተብሃለ ቦታ ሓደ እንተኾነ እውን እቲ ዕለት፣ዝተጨውይሉ ስዓት፣ብዝሒ ዝተጨውዩ ኢትዮጵያዊያን፣መንነት እቶም ጨወይቲ፣ኣብ እዋን እቲ መጭወይቲ ኣጋጢሙ ብዛዕባ ዝተብሃለ ናይ ሰባት ሞት ኣይመሳሰልን።ካብ መንግስቲ ኢትዮጵያ መብርሂ ንምርካብ ዝገበርናዮ ፈተነ ኣይሰለጠን።ካብ መንግስቲ ኤርትራን ኣብ ኤርትራ ካብ ዝንቀሳቐስ ‘ኣርበኞች ግንቦት 7’ን ርእይቶ ንምርካብ ፈቲና እውን ኣይቀንዐናን።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
- Super User
- Uncategorised
-
- Hits: 480
ዛዕባ
ማእኸል ሓወልቲ ሰማእታት ትግራይ ብልዕሊ 843 ሚልዮን ብር በጀት 25 ፕሮጀክትታት ንምህናፅ ከምዝተዳለወ ኣፍሊጡ
ማእኸል ሓወልቲ ሰማእታት ትግራይ ኣብ ውሽጢ 10 ዓመት ስትራተጂክ ትልሙ ብዝተፈላለየ መተኣኻኸቢ እቶት ኣቢሉ ብልዕሊ 843 ሚልዮን ብር በጀት 25 ፕሮጀክትታት ንምህናፅ ከምዝተዳለወ 21 ሚያዝያ 2009 ዓ.ም ኣብ ከተማ ውቕሮ ንመድረግቲ ኣካላትን ሰብ ሙያን ኣብዘዳለዎ ናይ ሓደ መዓልቲ ዓውደ መፅናዕቲ ኣፍሊጡ::
ኣብዚ ዓውደ መፅናዕቲ ካብ ዝተፈላለየ መንግስታውን ዘይመንግስታውን ትካላትን ካብ ሚድያታትን ዝተውፀእፅኡ ኣስታት 100 ዕዱማት ኣጋይሽ ዝተሳተፍሉ ኮይኑ፣ እዞም ካብ 2008 ዓ.ም ስካብ 2017 ዓ.ም ኣብዘለዉ 10 ዓመታት ስትራተጂክ ትልሚ ንክስርሑ ዝተሓንፀፁ መደባት ልምዓት ኣብ 5 ዓበይቲ ፕርግራማት ዝተሓቖፉ 25 ንኡሳን ፕሮጀክትታት ከምዝኾኑ ወናኒ ኣውራ ኸይዲ ስራሕ ምልማዕ ሓወልትን ምስፍሕፋሕ እቶትን ኣይተ ኣሰፋ ተገኘ ግልፂ ገይሮም::
ፍልፍል እዚ መጠን ገንዘብ እንትንፀር ድማ ኣስታት 169 ሚልዮን ብር (20%) ካብ ውሽጣዊ እቶት እቲ ትካል (ማእኸል) ዝርከብ እንትኸውን ፣ዝተረፈ ኣስታት 674.5 ሚልዮን ብር (80%) ከዓ ካብ መንግስታዊ ትካላት፣ዘይመንግስታዊ ትካላት ልምዓትን ካብ ህዝብን ከምዝኾነ ንምፍላጥ ተኻኢሉሎ::
ብመሰረት እዙይ ኣብ’ዚ መርሃ ግብሪ 10 ዓመት ንክስርሑ ዝተሓረዩ ፕሮግራማትን ፕሮጀክትታትን በብዘፈሮም እንትዝርዘሩ ከምዝስዕብ ተሓቢሮም ኣለዉ ::
1- ፕሮግራም ልምዓት ታሪኻውን ገድላውን ሓድግታትን መረዳእታትን
እዚ ዓብዪ ፕሮግራም፤ ፕሮጀክትታት ዲጂታይዜሽን ሓድግታትን መረዳእታን /ሙዝየም፣ ቤተ-መፃሕፍትን ቤተ መዛግብትን/ ፣ ልምዓት ስእልን ቅርፃ ቅርፅን ውሽጣውን ደጋውን ሙዝየም ፣ ስራሕቲ መፅናዕትን ምርምርን፣ ምምሕያሽ ኣወዳድባ ውሽጣውን ደጋውን ሙዝየም ፣ ፅገና ሓድግታትን ምትእኽኻብ ሓድግታትን መረዳእታትን ዝሓቁፍ እዩ::
2- ፕሮግራም ልምዓት መስሕብ ቱሪዝም
ንኡስ ፕሮግራም ህንፀት መዘናግዒ መስሕብ ቱሪዝም ዝሓቁፍ እንትኸውን ኣብ ትሕቲ እዚ ንኡስ ፕሮግራም ድማ ምድላው ቅርፀ መሬት፣ መሐመሲ ፣ መዘናግዒ ህፃናት ፣ ልምዓት መካነ እንስሳት፣ ልምዓት ማእኸል ዕፀዋት፣ ልምዓት መዘናግዒ ስፖርት ፣ልምዓት መንደር ኢደ ጥበብ ፣ ልምዓት መሳለጢ መርዓ፣ ህንፀት ከተማ ፓርክ፣ህንፀት ክፍሊ ኣርት ጋለሪ፣ ክፍሊ ግዝያዊ ኤግዝቭሽንን ህንፀት ደጋዊ ቤተ-መዘክርን ዝካተቱ ፕሮጀክትታት ይርከቡ::
3- ፕሮግራም - ምትእትታው ፣ምምሕያሽን ምምዕባልን ናውቲ ቴክኖሎጅን ግልጋሎት ቱር ኦፐሬሽንን
4- ፕሮግራም ምትእኽኻብ ሃፍቲ
5- ፕሮግራም ምዕባይ ዓቕሚ ከምዝኾኑ ድሕሪ ምግላፅ መዘከርታ ማእኸል ሓወልቲ ሰማእታት መሰረቱ ቤዛ ህዝቢ ካብዝኾኑ ደቂ ህዝቢ ገይሩ ብህዝቢ ዝተሃነፀ ሃፍቲ ህዝቢ ከም ምዃኑ መጠን ፤ ሕዝውን ሰብ ዋናን መድረግቲ ኣካላትን ኣብ ህንፀት ዝተነፀሩ ፕሮጀክትታት ዝለዓለ እጃም ከምዝህልዎም ልዑል ትኹረት ተዋሂብዎ ኣሎ::
ኣብ’ዚ መድረኽ ካብዝተልዓሉ ዓበይቲ ዛዕባታት ንምጥቃስ ዝኣክል - ትልሚ 10 ዓመት ኢልና ካብንሓፅሮ ንምንታይ ናይ 20ን 30ን ዓመት ትልሚ ኢልና ዘይነናውሖ፣ራእዩ ‘ኣብ ውሽጢ ሃገር ካብዘለዉ መዕረፊ ጎብነይቲ---’ ብዝብል ካብዝፀብብ ኣህጉራውን ዓለም ለኻውን ብርኪ ብዘመላኽት ኣገባብ ዘይቃነ ፣ ኣደራሻትና ዓብዪ ፣ማእኸላይን ንእሽተይን ብዝብል ብድፉኑ ካብንፅውዖም ቓልስን ታሪኽን ተኮር ስም ዘይወሃቦም፣ ኣብ ዕጥቃዊ ቓልሲ ፍሉይ እጃም ዝነበሮም ኣብ ማሕበረ ኢኮኖምን ፖለቲካን ዝነጥፉ መንግስታውን ዘይመንግስታውን ትካላት በብሙያ ዘፈሮም ኣብ ውሽጢ እዚ ማእኸል ህንፀት ብምውሳእ ሕሉፍ ቓልሶም ዘየማዕብሉ፣ ካብ ፀሓይ ዝርከብ ሓይሊ ’’ ብሶላር ኤነርጂ’’ ዘይትጥቀሙ፣ ምስሊ ሓወልቲ ኩሉ ስለዝጥቀመሉ እቲ በዓል ዋና ብዝውንኖን እቶት ብዝርከበሉን መንገዲ ‘’ትሬድ ማርክ ‘ ኣውፂእኻ ዝኸፍለሉ ኩነት ዘይትጥቀሙ ዝኣምሰሉ ብርክት ዝበሉ ሕቶታትን ርእይቶታትን ተላዒሎም ብዝግባእውን ምይይጥ ተኻይድሎም እዩ ::
ኣብ መወዳእታ ዳግም ህንፀትን ምምሕያሽን ቐፅሪ ሓወልቲ ሰማእታት እዋናውን ጠለብ መላእ ሕብረተሰብን ከም ምዃኑ መጠን፤ እቲ ማእኸል ኣብ እዚ ዓውደ መፅናዕቲ ዝተልዓሉ ሃነፅቲ ሓሳባት ከም እታወት ብምጥቃምን እቲ ትልሚ ከምብሓድሽ ብምርኣይን ቐልጢፉ ናብ ባይታ ንኽወርዶ፣ኩለን ሴክተራት ድማ ብዓል ዋና ኮይነን ኣካል ትልመን ገይረን ንኽዋስኣ ፣ በዙይውን ትእምርተ ናፅነትን ልምዓትን ትግራይነቱ ዓብሊሉን ጎሊሁን ንኸንፀባርቕ ብዝብል ሓበራዊ ምርድዳእ ተዛዚሙ ::


text:
ብርክት ዝበሉ ሆቴላት ሓዊሱ ትኽክለኛ መጠኑ ዘይፍለጥ ንብረት ከምዝዓነወን ከምዝተዘረፈን መንግስትን ንብረትና ዓኒዩናን ተዘሪፉናን ዝበሉ ነጋዶን ይገልፁ ኣለው።
ኣቶ ተስፋይ በላይ ዝተብሃሉ ወናኒ ሆቴል ባህረ-ሰላም ሆቴሎም ከምዝዓነወን ኣብ ውሽጡ ዝነበረ ንብረት ምዝራፉን ናይ መንበሪ ገዛ ንብረቶም እውን ምሉእ ብምሉእ ከምዝተዘረፈን ይዛረቡ። ኣባላት ስድርኦም ዝዓርፉሉ ከምዘይብሎም እውን ሓቢሮም ኣለው።
ወ/ሮ ሸዊት ኣባዲ ዝተብሃላ ብሰለስተ ፈረቓ 115 ሰራሕተኛታት ቖፂረን ዘስርሓ ዝነበራ ወናኒት ሆቴል ብወገነን ሆቴለን መስትያቱ ከምዝተሰባበረን ኣብ ንብረተን ከብዲ ጉድኣት ከምዝበፅሐን ይገልፃ።
ኣብ ቀረባ እዋን ናይ ኣዲስ ኣበባ ወኪልና መለስካቸው ኣምሃ ዘዘራረቦም ’ዋና ፀሓፊ ኮሚቴ ሕቶ መንነት ወልቃይት' ኣቶ ኣደራጀው ዋኜ ኣብ ከተማ ጎንደር ንብረቶም ዝዓነዎም ተወልደቲ ትግራይ ምዃኖምን ንሕቶ መንነት ወልቃት ዕንቅፋት ዝፈጠሩ እዮም ምባሎምን ዝዝከር'ዩ። ገሊኦም ሰለልቲ ገዛኢ ፓርቲ እዮም ዝብል ክሲ እውን ቀሪቡ ነይሩ።
ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ከተማ ጎንደር ብዝተፈጥረ ቅልውላውን ህውከትን ትሽዓተ ኣባላት ፖልስ ፌደራል፣ሓደ ኣባል ፖሊስ ክልል ኣምሓራን ሓደ ኣባል ሰራዊት ምክልኻን ከምኡ እውን ህይወት ሓሙሽተ ንፁሃን ሰባትን ከምዝጠፍአ መንግስቲ ኣፍሊጡ’ሎ። 11 ኣባላት ፌደራልን ፖሊስን ሓሙሽተ ናይቲ ክልል ፖሊሳትን እውን ቆሲሎም ኣለው።
ዘዘራረብናዮም ንብረቶም ዝዓነዎም ሰባት ግን ‘’ፍፁም ሓሶት እዩ’’ ክብሉ ነቲ ኽሲ ይነፅጉዎ።


text:
Erena on Facebook
Welcome to Radio Erena!
ናይ ምሽማት ዓቕሚ ባጤራ ናቕፋ ካብ ዝነበሮ ብዝበኣሰ እናተዳኸመ መጺኡ
Radio Erena : 24 September 2014
ናይ ምሽማት ዓቕሚ ባጤራ ናቕፋ ካብ ግዜ ናብ ግዜ እናተዳኸመ ኣብ ዝመጽኣሉ፣ ዋጋታት ስጋን ካልእ መሰረታዊ መግብታትን ብዕጽፍታት ይንህር ከምዘሎ ተሓቢሩ።
ዋጋ ሓደ ኪሎ ስጋ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት 250 ናቕፋ ዝነበረ ኣብዚ እዋን’ዚ ናብ ኣስታት 320 ናቕፋ ተጸጋጊዑ ኣሎ።
ከም ባኒን እንቋቑሖን ዝኣመሰለ መግብታት ከኣ ካብቲ ናይ ዝሓለፈ ዓመት ዋጋታቱ ብ200 ካብ ሚእቲ ንሂሩ ምህላዉ ካብ ኣስመራ ዝተላእከልና ሓባሬታ የመልክት።
ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ እስራኤል፣ ኤርትራውያን ስደተኛታት ተቐይዶምሉ ዘለዉ ቤት ማእሰርቲ ሖሎት ክዕጾ ኣዘዙ
Radio Erena : 23 September 2014
ኣስታት 2 ሽሕ ኤርትራውያንን ሱዳናውያን ተቐይዶምሉ ዘለዉ ቤት ማእሰርቲ ሖሎት ክዕጾ ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ እስራኤል ወሲኑ።
ላዕለዋይ ቤት እስራኤል ብሰኑይ 22 መስከረም ኣብ ዘሕለፎ ውሳኔ፣ እቲ ኤርትራውያንን ሱዳናውያንን ሓተቲ ዑቕባ ተቀይዶምሉ ዝርከብ ቤት ማእሰርቲ ሖሎት ኣብ ውሽጢ 90 መዓልታት ክዕጾ ኣዘዚ ኣሎ።
እቲ ቤት ፍርዲ ብተወሳኺ፣ ናብ እስራኤል ዝኣተዉ ሓተቲ ዑቕባ ብዘይዝኾነ ፍርዲ ንሓደ ዓመት ክእሰሩ ዝብል ትእዛዝ'ውን ከይትግብር ምውሳኑ ማዕከናት ዜና እስራኤል ገሊጸን።
ኤቦላ ኣብ ውሽጢ ሽዱሽተ ወርሒ ልዕሊ 2800 ሰባት ቀቲሉ
Radio Erena : 23 September 2014
ሕማም ኢቦላ፣ ኣብ ምዕራብ ኣፍሪቃ ኣብ ዘስፋሕፍሓሉ ዘሎ ግዜ፣ ኣብ ውሽጢ'ዚ ሽዱሽተ ወርሒ በዚ ሕማም ናይዝሞቱ ቁጽሪ ግዳያት 2811 ከምዝበጽሐ ውድብ ጥዕና ዓለም ኣፍሊጡ።
ዛጊት ኣብ ሓሙሽተ ሃገራት ምዕራብ ኣፍሪቃ 5864 ሰባት በቲ ሕማም ዝተለኽፉ ከምዘለው'ውን ኣስሚርሉ።
ላይበርያ እታ በቲ ሕማም ቀንዲ ተጠቒዓ ዘላ ሃገር ኮይና፣ ካብ በቲ ሕማም ዝተለኽፉ 3022 ሰባት ልዕሊ 1550 ከምዝሞቱ እቲ ኣህጉራዊ ትካል ኣብ ዝዘርግሖ ጸብጻብ ገሊጹ።
ደቡብ ሱዳን፣ ሓድሽ ግጭት ኣብ ላዕላይ ኒል
Radio Erena : 23 September 2014
ኣብ ደቡብ ሱዳን ዞባ ላዕለዋይ ኒል፣ ሓድሽ ግጭት ከምዝተወልዐ መንግስቲ እታ ሃገር ገሊጹ።
እቲ ኣብ ከባቢ ናይታ ብነዳዲ ሃብታም ዝኾነት ከተማ ሬንክ ዝተወልዐ ግጭት፣ ብሬክ ማሻር ዝምርሑ ተቓወምቲ ብመንግስቲ ኣልበሽር እናተደገፉ ነቲ መጥቃዕቲ ከምዝጀመርዎ መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ወቒሱ።
ሓደ ስሙ ዘይተጠቕሰ ኣባል ፓርላማ ደቡብ ሱዳን፣ እቶም ተቓወምቲ ካብ መሬት ሱዳን ዞባ ሰናር ከምዝተበገሱ ብምጥቃስ፣ ብመንግስቲ ሱዳን ከምዝተደገፉ'ውን ገሊጹ።
ሰንዓ፣ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ተቓወምቲ ኣመንቲ ሺዓ- ሁቲ
Radio Erena : 22 September 2014
ተቓወምቲ ሺዓ ናይ ሁቲ፣ ኣብ ከተማ ሰንዓ ንዝርከብ ቤት መንግስቲ ድሕሪ ምቑጽጻሮም ሓድሽ ስምምዕ ሰላም ተኸቲሙ።
እቲ ብመንጎኝነት ውድብ ሕቡራት ሃገራት ዝተኸተመ ስምምዕ፣ ብፕረዚደንት ዓብደረቦ መንሱር ሓዲ ዝምራሕ መንግስቲ፣ ካብ መራሕቲ ተቓወምቲ ሁቲ'ውን ዝርከብዎ ሓድሽ መንግስቲ ከቕውን ዝፈቕድ'ዩ።
ኣብ መንጎ ተቓወምቲ ኣመንቲ ሺዓ ናይ ሁቲን ብመንግስቲ ዝድገፉ ኣመንቲ ሱናን ክካየድ ካብ ዝሓለፈ ሰሙን ኣትሒዙ ኣብ ከባቢ ሰንዓ ግጭት ክካየድ ከምዝጸንሐ ዝፍለጥ ኮይኑ፣ እቶ ተቓወምቲ ብሰነብት ነታ ከተማ ከምዝተቖጻጸርዋ'ዩ ተሓቢሩ።


text:
ፕሮግራም ኣባይቲ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብቶም ዝሓለፈ ሸሞንተ ዓመታት 400 ሽሕ ኮንዶሚነማት ሃኒፁ።ኣብ ናይ ነዊሕ እዋን ትልሚ ሓደ ሚሊዮን ኣባይቲ ክሃንፅ ተሊሙ እዩ።ፍርቂ ሚሊዮን ኮንዶሚኒዮማት ኣብ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ክህነፁ ትፅቢት ይግበር።
ኣብ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ዓብዪ ናይ ኣባይቲ ጠለብ ከምዘሎ ኣቶ ብስራት ክፍሌ ኣብ ዩኒቨርስቲ ኣዲስ ኣበባ ኣርክቴክ ልምዓት ከተማ ይገልፁ።
እቲ ናይ ኣባይቲ ፕሮጀክት ኣብ 2004 ኣ/ፈ ከምዝጀመረን ሽዑ ናይ 300 ሽሕ ናይ ኣባይቲ ሕቶ ከምዝነበረን ይገልፁ።ምዝገባ ምስተጀመረ ግን 450 ሽሕ ሰባት ከምዝተመዝገቡን እዚ ዘርእዮ ሓቂ ድማ ካብቲ ትፅቢት ንላዕሊ ከምዝዝኾነን ይሕብሩ።
ኣቶም ኮንዶሚኒዮማት ዝተሓተን ማእኸላይ እቶት ንዘለዎምን ነበርቲ እዮም ዝህነፁ ዘለው።
ምንስቴር ልምዓትን ህንፀትን ኣባይቲ ኣቶ ኣስራት ኣስገዶም መንግስቲ ኩሎም ዘይስሩዕ መፅለሊታትን ዝተሓተ ደረጃ ዘለዎም ኽፋላት ከተማታትን ብብቑዕ ኣባይቲ ንምትካእ ድልየት ኣለዎ ይብሉ።
ዳርጋ 70 ሚእታዊ ከባቢታት ከተማ ደረጅኦም ዘይሓለው ስለዝኾኑ ናይተን ከተማታት መልክዕን ደረጃ መነባብሮን ክንልውጦ ኣለና ይብሉ ኣቶ ኣስራት።
እቶም ፕሮግራማት ኣባይቲ ንኣሽሓት ሰባት ናይ ስራሕ ዕድል ይፈጥረሎም ኣለው።ዝተሓተ ኣታዊ ዘለዎም ነበርቲ ድማ ካብ ባንኪ እናተለቅሑ ወነንቲ መንበሪ ገዛውቲ እናኾኑ እዮም።
ብዙሓት ኮንዶምኒዮማት ኣብ ወሰና ወሰን ከተማ ኣዲሰ ኣበባ ተሃኒፆም ኣለው።እዚ ማለት ድማ ዝተሓተ ኣታዊ ዘለዎም ስድራታት ካብ ማእኸል ከተማ ሪሒቖም ይነብሩ ኣለው ማለት እዩ።
ምሁር ማሕበራዊ ሳይንስ ዝኾኑ ኣቶ ከተማ ኣዲስ ኣሽሓት ስድራታት ተገሊሎም ክነብሩ ምግባር ዝፀንሐ ናይ ኢትዮጵያዊያን ማሕበራዊ ናይ ኣነባብራ ኣገባብ ይቕይሮ እዩ ይብሉ።
ኣብ ኣዲስ ኣበባ ሃፍታምን ድኻን ጎረቤት ኮይኖም ይነብሩ።ኣታዊኦም ኣብ ግምት ዘእተወ ብዙሕ ህዝቢ ኣብ ሓደ ከባቢ ክነብሩ ምግባር ኣሉታዊ ተፅዕኖ ክህልዎ ይኽእል እዩ ክብሉ ክኢልታት የጠንቅቑ።ናይ ከተማ ቀያሲ ኣቶ ብስራት ክፍሌ ግን እዚ ናይ መንግስቲ ትልሚ ኣይኮነን ይብሉ።
ናይ ኣዲስ ኣበባ ናይ ኣባይቲ ልምዓት ከም ኣብነት ብምውሳድ ኩለን ከተማታት እታ ሃገር ነዚ የፈፅማ ኣለዋ።መንግስቲ ልዕሊ ኣባይቲ ዘለው ሽግራት እውን ኣብ ግምት ከእቲ ኣለዎ ይብሉ ኣቶ ብስራት።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ 2020 ኣ/ፈ ደርጅኦም ዘይሓለው ኣባይቲ ደረጅኦም ብዝሓለው ሓደሽቲ ኣባይቲ ንምትካእ ተሊሙ’ሎ።


text:
ኤርትራ፦ ሕቡራት ሃገራት ንጉዳይ ኤርትራ ተግባራዊ ውሳኔ ክግበረሉ ዘኽእል ድምጺ ብምሃብ ሓድሽ እማመ ክሓልፍ ምውሳኑ፡ ኤርትራውያን ማሕበራት ደለይቲ ፍትሒ ደገፈን ይገልጻ።
ባይቶ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ሰብኣዊ መሰላት ሎሚ ካብ ጀነቫ በቲ ብመርማሪት ኮምሽን ሕቡራት ሃገራት ዝቐረበ ጸብጻብ ተሞርኪሶም ኣብ ኤርትራ ኣብ ወተሃደራዊ ኑቕጣታት፣ መዳጎኒ መዓስከራትን ካልእ ቦታታትን ተፈጺሙ ዝበሎ ግህሰት ኣንጻር ሰብኣውነት ኣብ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ተላኢኹ ተግባራዊ ውሳኔ ክግበረሉ ዘኽእል ድምጺ ብምሃብ ሓድሽ እማመ ኣሚሞም።
መርማሪት ኮምሽን ሕቡራት ሃገራት ኣብ ኤርትራ ባርነት፣ ኢሰብኣዊ መግረፍቲ፣ ጾታዊ ዓመጽ፣ ቅትለት፣ ምስዋርን ካልኦት ኢሰብኣዊ ተግባራትን ከምዝተፈጸመ እያ ኣረጋጊጻ። እንተኾነ ላዕለዎት መራሕቲ ኤርትራ ነቲ ዝቐረበ ክሲ ኩሉን ብሙሉኡን መሰረት ዘይብሉን ፖለቲካዊ ዕላማ ዝገበረን'ዩ ክብሉ ነጺጎምዎ እዮም።
ብዓሰርተታት ኣሽሓት ዝቑጸሩ ኤርትራውያን ኣብ ጀነቫ፣ ኣዲስ ኣበባ፣ ተልኣቪቭን መዓስከራት ስደተኛታት ኢትዮጵያን ብምእካብ መራሕቶም ኣብ ኤርትራ ብግህሰት ኣንጻር ሰብኣውነት ተሓተቲ እዮም ብምባል ዝግብኦም ፍርዲ ክረኽቡ ከምዝግባእን እቲ ግህሰት ደው ክብል ኣለዎ፣ ብፍላይ መራሒ ኤርትራ ኣቶ ኢሳያስ ኣፈወርቂ ናብ ፍርዲ ክቐርብ ኣለዎ ክብሉ ጸዊዖም'ዮም።
ኣብቲ ዝተገብረ ሰላማዊ ሰልፍታት ሓያሎ መቕርብ ግዳያት እሱራት ጋዜጠኛታትን ፖለቲከኛታትን መራሕቲ ሃይማኖትን ተረኺቦም ነይሮም። ወደብቲ'ቲ ዝተኻየደ ሰላማዊ ሰልፊ ብስም ተሳተፍቲ ጀነቫ 23 ንሃገራት ጁቡትን ሶማልያን በቲ ብዘየወላውል ኣብ ኤርትራ ዝተፈጸመ ግህሰት ኣንጻር ሰብኣውነት ናብ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ሓሊፉ ተግባራዊ ውሳኔ ክግበረሉ ኣለዎ ኢሎም ዝወሰድዎ ተሪር መርገጺ ኣመስጊኑ።
እዚ ቀሪቡ ዘሎ እማመ ንኣዳለውትን ተሳተፍትን ጀነቫ 23 ዓቢ ዓወት'ዩ ከመይሲ ኣማኻሪ መራሒ ህግደፍ ኣቶ የማነ ገብረኣብ ማንኪ እዚ ጸብጻብን ክስን ክንጸግ ብሙሉእ ሓይሉ እዩ ክንቀሳቐስ ጸኒሑ። እቲ እማመ ሕቡራት ሃገራት በቲ ንሕና ንጠልቦ ብምሕላፉ እምበኣር ዕወት'ዩ።
ሰላም ኪዳነ ሓንቲ ካብ ወደብቲ ኣካላት ጀነቫ 23 ነቲ እማመ ብሓጎስ ከም እትቕበሎ ድሕሪ ምግላጻ፣ እዚ ነቲ ኣብ ኤርትራ ዘሎ በደል ደው ንምባል ሓደ ዝላ ንቕድሚት ዝወስድ'ዩ ኢላ። ግህሰት ኣንጻር ሰብኣውነት ኣብ ኤርትራ ኮነ ኢልካ ብምልካዊ ስርዓት ኢሳያስ ንህዝቢ ኤርትራ ንምምብርካኽን ኣብ ትሕቲ ከቢድ ፍርሒ ሸሚምካ ንምግዛእን ተባሂሉ ዝተፈጸመ ሙዃኑ ኸኣ ሓቢራ። መወዳእታ ናይ'ዚ ግፍዕታት ማለት ከኣ መጀመርታ ናይ መወዳእታ ናይቲ መላኺ ስርዓት'ዩሞ ነቲ ብባይቶ ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ዝቐረበ እማመ ኣእዳውና ዘርጊሕና ንቕበሎ ክትብል ገሊጻ።
ባይቶ ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ንገበናት ላዕለዎት መራሕቲ ፖለቲካዊ ትካል ህዝባዊ ግንባር ንደሞክራስን ፍትሕን ላዕለዎት ወተሃደራዊ መኮንናት ህግደፍን ዝገልጽ ፋይላትን መርትዓታትን ኣዳልዩ ከምዘሎ ኣፍሊጡ'ሎ።
መተሓሳሰቢ፣ መርማሪት ኮምሽን ሕቡራት ሃገራት ንኽልተ ዓመታት ኣብ ኤርትራ ተፈጺሙ ዝተባህለ ገበናት ኣንጻር ሰብኣውነት ንምጽራይ ድሕሪ ምስራሕ ናይ መወዳእታ ስርሑ ብዕለት 8 ሰነ 2016 ክዉን ገይሩ።
ንሙሉእን ተወሳኺ ሓበሬታን ብኽብረትኩም ን ዛራ ተወልደብርሃን ተወከሱ ኢሜይል zara.tewolde@gmail.com ተሌፎን 00447793469862


text:
በዓልቲ ቤቶም ድማ ናውቲ ውሽጢ ገዛ ንኣገልግሎት ቤተ ክርስትያን ክሳብ ምሃብ ዝበፅሕ ሓገዝ የበርክታ ምንባረን ሊቃውንቲ ቤተ ክርስትያን ይምስክሩ።
ሰናይ ተግባር ካብ ወለዶም ዝወረሱ ሓጂ ዓብደላ ባድረግ ድማ ቅድሚ ዝተወሰኑ ዓመታት ን12 ናባዪ ዘይብለን ኣደታት ንነብሰወከፈን ዝተማለአ ኣባይቲ ሃኒፆም ከምዝሃቡ ምቕራብና ይዝከር። እተን ኣደታት ከይተፀገማ ምእንቲ ክነብራ ነብሲወከፍ ዝተሃነፀ ገዛ ናይ ባዕሉ ቆፃሪት ማይን መብራህትን ከምኡ እውን ሽቓቕን መሕፀቢ ነብስን ዘማለአ እዩ።
ኣብዚ ሕዚ እዋን ድማ ወዶም ሓሰን ዓብደላ ባድረግ ብተመሳሳሊ ን12 ረዳኢ ዝሰኣና ኣደታት ዝተማለአ ገዛውቲ ሃኒፁ ኣረኪቡ'ሎ። ሓዉ ዓብደልቃድር ዓብደላ እውን ተወሳኺ 12 ኣባይቲ ይሃንፅ'ሎ።
ስድራ ሓጂ ዓብደላ ባድረግ ካብዚ ንላዕሊ ንምስራሕ ተሊሞም ኣለዉ፤ ብመሰረት እዚ ሓደ ማእኸል መዋልዳን ሆስፒታል ንምህናፅ ኣንቂዶም ምህላዎም ንድምፂ ሬድዮ ኣመሪካ ገሊፆም እዮም። "ኣብቲ ሆስፒታል ካብ ሓለዋ ክሳብ ዝለዓላ ሓካይም ብደቀንስትዮ ጥራሕ ዝምራሕ ክኸውን እዩ ሓሳበይ" ኢሎም ሓጂ ዓብደላ።
ነቲ ዝተገብረ ሓገዝ ብኣካል ተረኺበን ዝረኣያ ኣካያዲት ስራሕ ማሕበር ደቀንስትዮ ትግራይ ወይዘሮ ዘነበሽ ፍስሃ ማሕበረን ንስድራ ባድረግ ልዑል ክብሪን ናእዳን ከምትህብ ገሊፀን፤ ካልኦት ሰብ ሃብቲ እውን ነዚ ቅዱስ ተግባር ክስዕብዎ ብስም ማሕበረን ፀዊዐን።
ምሉእ ትህዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ማይክ ፔንስ ካብ ማእኸላይ ምዕራብ ክፋል ኣሜሪካ ዝመፁ ፅኑዕ መርገፂ ዓቃባዊያን ዘለዎም እዮም።
"ፅቡቕ ገይሮም ዘለሉዩኒ ሰባት መን ምዃነይ ይፈልጡ እዮም’" ይብሉ ፔንስ ኣስዒቦም ድማ "ብዙሕ ዝተሓላለኸ ስብእና እውን ዘይብለይ ሰብ እየ።ቅድም ክርስቲያን፤ካብኡ ዓቃባዊን ሪፓብሊካዊን እየ።ብቕደም ስዓብ ከምኡ እየ ዝግለፅ’’ይብሉ።
ፔንስ ኣብ ዝመፁላ ክፍለ ግዝኣት ኢንዲያና ቅቡላት ንዝኾኑ ክብርታት ዝለዓለ ክብሪ ዝህቡን ዝስዕቡን ክብሉ ኪግሎባል ኣብዝተብሃለ ናይ ኮንሳልታንት ትካል ዝሰርሑ ራንዲ ደክሊን ‘ጥቕልል ኣቢልካ ክርአ ከሎ መልእኽቶም ኣብ ኣወንታ ዝተመስረተን ዘበራብርን’ይብሉዎም።
ኣፈጉባኤ ቤት ምኽሪ ወክልቲ ኣሜሪካ ዝኾኑ ፖል ራይን እውን ንፔንስ ‘ክትኣምኖ ዝክኣለካ፣ውፉይን ዝእመኑን ካብ ምንቅስቓስ ዓቃባዊ ኣተሓሳስባ ካብ ኣሜሪካዊ ኣተሓሳስባ ዝቦቐሉ እዮም’ይብሉዎም።
ኣብ ክልተ ዘይዕዉት ውድድራት ምርጫ ድሕሪ ምስታፎም ኣብ መወዳእታ ኣብ 2000 ዓ.ም ንኢንዲያና ብምውካል ኣባል ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ኣሜሪካ ኮይኖም።
ናይ ዋሽንግተን ዲስ ተመኩሮ እንተሃለዎም እውን መንግስቲ መልሲ ንናይ ኩሎም ፀገማት ህዝቢ እዩ ዝብል እምነት የብሎምን።
ፅኑዕ መርገፂታት ማይክ ፔንስ ኣብ ናይ ትራምፕ ምምሕዳር ሓላዊ ሚዛን ክኸውን ናይ ብዙሓት እምነት እዩ።


text:
እቶም ፕሬዝዳንት ኣንፃር ጋዜጠኛታት ዝፍፀም ገበን ንኸብቅዕ ብማለት ሎሚ ኣብ ዝተዘኸረ መዓልቲ ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝተዳለወ ናይ ድራር እንግዶት ኣብ ሶማል ኣብ ልዕሊ ጋዜጠኛታት ዝፍፀም መቕተልቲ ከብቅዕ ኣለዎ ኢሎም።
"ሶማሊያዊያን ጋዜጠኛታት ኣብ ሓደገኛ ኩነታት ግን ድማ ብውፉይነት ይሰርሑ ኣለው፤ብዘይካ እዞም ጋዜጠኛታት እታ ሃገር እዚ ኣመዝጊባቶ ዘላ ፀጥታን ልምዓትን ኣይመፀን’’ኢሎም።
ሓፈሻዊ ጉባኤ ሕቡራት ሃገራት ሎሚ 23 ጥቅምቲ ወይ 2 ሕዳር ‘’ኣብ ልዕሊ ጋዜጠኛታት ዝፍፀም ገበን ንኸብቅዕ ዝዝከረሉ ዓለምለኸ መዓልቲ‘’ ክኸውን ኣብ 2013 ዓ.ም ምእዋጁ ይዝኸር።2 ሕዳር 2013 ዓ.ም ክልተ ፈረንሳዊያን ጋዜጠኛታት ኣብ ማሊ ዝተቐንፀልሉ ዕለት እዩ።
ብኻልእ ዜና ፖሊስ ሞቓድሾ ንሓደ ባህላዊ ሽማግለ ቶኪሶም ዝቐተሉ ኽልተ ጥርጡራት ኣል-ሸባብ ኣብ ቁፅፅር ምውዓሎም ኣፍሊጡ።
ክልቲኦም ዋዳጂር ኣብ ዝተባህለ ክፋል እታ ከተማ ነቶም ዕድመ ዝደፍኡ ሰብ ምስ ኣቑሰሉዎም ኣብ ሆስፒታል ምስ በፅሑ ከምዝሞቱ ፖሊስ ገሊፁ’ሎ።
እቶም ዕጡቓት ኣባላት ኣል-ሸባብ ምዃኖምን ነቶም ሽማግለ ክቐትሉዎም ልኡኽ ከምዝተውሃቦምን ኣዛዚ ፖሊስ እቲ ከባቢ ኣሕመድ ዓብዱል ኣፍራህ ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊፆም።ክልቲኦም ተጠርጠርቲ ቆሲሎም ኣብ ትሕቲ ቁጽር ምእታዎምን ‘ውን ተፈሊጡ’ሎ።


text:
ኣብ’ዚ ቀረባ ኣብ ምዕራብ ኣርሲ ኣብ ዝተወለዐ ህውከት ካብ ሞንጎ ዝተሳተፉ ገሊኦም ካብ ኣስመራ ዝመፁ ንምዃኖም ዝሕብር መርተዖ ከምዘሎ መንግስቲ ኢትዮጵያ ገሊፁ።
ብዘይካ’ዚ፣ ኣብ ምዕራብ ትግራይ ወርቂ ይለቅሙ ካብ ሞንጎ ዝነበሩ ኢትዮጵያዊያን ገሊኦም ብደገፍ መንግስቲ ኤርትራ ናብ ኤርትራ ከምዝተጨወዩ’ውን ሚንስትር ኮሚኒከሽን ኢትዮጵያ ኣቶ ጌታቸው ረዳ ሎሚ ገሊፆም።
‘ኩሎም ዓይነት ሸፋቱ ብመንግስቲ ኤርትራ ዝተዋፈሩ’ዮም። ሓሓሊፉ ብድምሒትን ካልኦት ጉጅለታትን’ዩ ዝፍፅሞ ነይሩ። መንግስቲ ኤርትራ ከምዚ ዓይነት ግብሪ ምፍፃሙ ዘገርም ኣይኮነን፣ ነቲ ኩነታት ብቀረባ ንከታተሎ ኣለና። ስጉምታት እናወሰድና መፂና ኣለና። ሎሚ’ውን ተመጣጣኒ ስጉምቲ ክንወስድ ኢና’ ኢሎም ንሶም።
ኣብ ሕዳርን ታሕሳስን ኣብ ምዕራብ ሽዋን ገለ ክፋላት ወለጋን ንማስተር ፕላን ኣዲሳበባ ንምቅዋም ዝተፀውዑ ሰልፊታት፣ ሕጋዊን ግቡኡን ሕቶታት ዘበገሱ’ዮም፣ ኣብ ኣሩሲ ዝተላዕለ ህውከት ግና ንነባራይ ሰላምን ምርግጋእን ንምዝራግ ዝዓለመ’ዩ ነይሩ ኢሎም።
‘መንግስቲ ኤርትራ ምስ’ቶም ኣብ ኤርትራ ተሓፂሮም ተሪፎም ዘለው መሪሕነት ኦነግ ጥራሕ ዘይኮነ ምስ 7 ግንቦትን መሰልቱን ተሓባቢሩ ይሰርሕ’ዩ’ውን’ ኢሎም።


text:
ኣይፎን ሓደሽቲ ሞዴላት ተንቀሳቐስቲ ስልኪ ሒዙ መፅዩ ኣሎ
ኣዲስ ኣበባ፣ 03 መስከረም፣ 2011 (ኤፍ.ቢ.ሲ) ኩባንያ ቴክኖሎጂ ኣፕል ኣይፎን ኤክስ ኤስ (iPhone XS) ኢሉ ዝሰመዮ ዘመናዊ ተንቀሳቓሲ ስልኪን ናይ ኢድ ሰዓትን ናብ ዕዳጋ ኣቕሪቡ።
ኣይፎን ኤክስኤስ ማክስ (iPhone XS Max) 6 ነጥቢ 5 ኢንች ወይ ድማ 16 ነጥቢ 5 ሴንቲ ሜትር ስፍሓት ስክሪን ዘለዎ እንትኸውን ኣይፎን ኤክስኤስ ድማ 5 ነጥቢ 8 ኢንች ስክሪን ኣለዎ።
ምስዚ ሞባይል ርክብ ዘለዎ ናይ ኢድ ሰዓት እውን ትማሊ ዕላዊ ኮይኑ ኣሎ።
ዋጋ ኣይፎን ኤክስ ኤስ (iPhone XS) ካብ ካልኦት ፍርያታት ኣይፎን ክባር ከምዝኾነ እዩ ዝግለፅ ዘሎ።
ነዚ ንምዕዳግ ካብ 749 ዩሮ (ኣስታት 26 ሽሕ ብር ) ጀሚሩ ክሳብ 1449 ዩሮ (52 ሽሕ ብር) የድልይ።
ዋጋ እዚ ዘመናዊ ስልኪ ዋላ ሰማይ እንተዓረገ፥ ሰባት ካብ ምዕዳግ ንድሕሪት ከምዘይብሉ ግና ሰብ ሞያ ይትንብዩ ኣለዉ።
ተጠቀምቲ እዚ ዘመናዊ ተንቀሳቃሲ ስልኪ፥ ገመድ ኣልቦ መስምዒ እዝኒ እዮም ዝጥቀሙ።
ካብዚ ብተወሳኺ ኣብ ቻርጅ መግበሪ ሶኬት እትስኳዕ 9 ዩሮ እትሽየጥ ገመድ ብምዕዳግ ምስቲ መስምዒ እዝኒ ብምርኻብ እውን ክጥቀሙ ይኽእሉ።


text:
April 14, 2018
13 ማዝያ 2002 ዶባዊ ምስሕሓብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ንምፍታሕ ዚቘመ ዳናዪ ኮምሽን፡ ናይ መወዳእታን ቀያዲን ብይኑ ዚሃበሉ ዕለት እዩ። እቲ ብይን ካብ ዚወሃብ ዝመጽእ ዓርቢ 16 ዓመቱ ክመልእ እዩ። ካብ ግንቦት 1998 ክሳብ ሰነ 2000 ዓ.ም፡ ኣብ ልዕሊ ህዝቢን ሃገርን ኤርትራ ዝተኻየደ ቅሉዕን ዘይምኽኑይን ወራር፡ ብሓያል መኸተን ጅግንነትን ህዝቢ ኤርትራ ምስ ተረዂመሸ፣ ኣብ ወርሓት ስነን ታሕሳስን ናይ 2000 ዓ.ም.፡ ነቲ ብዶብ ዝተመኽነየ ኲናት ንምዕራፍ፡ ኣብ ኣልጀርስ ክልተ ስምምዓት ሰላም (ኣፈናዊን ኣጠቓላልን) ከምእተኸተሙ ይዝከር። ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኮፊ ኣናን፡ ዋና ጸሓፊ ው.ሓ.ኣ. ሳልም ኣሕመድ ሳልም፡ ጸሓፊት ጉዳያት ወጻኢ ኣመሪካ ማድሊን ኦልብራይት፡ ፕረዚደንት ኣልጀርያ ዓብደልዓዚዝ ቡተፈሊቃ፡ ካብ ኤውሮጳዊ ሕብረት ሚስተር ሪኖ ሰሪ ድማ፡ ኣውሓስቲ ትግባረ ናይቲ ስምምዕ ብምዃን ክታሞም ኣንቢሮምሉ።
ስምምዕ ኣልጀርስ፡ ሓሙሽተ ኣባላት ዝሓቘፈ ዘይሻራዊ ዳናዪ ኮምሽን ክምስረት ዝእዝዝ ኮይኑ፣ እቲ ዝቐውም ኮምሽን፡ ንዶባት ክልቲአን ሃገራት ዝምልከት መግዛእታዊ ውዕላት (Pertinent Colonial Treaties) 1900፤ 1902፤ 1908፤ ከምኡ’ውን ምስ ጉዳይ ዶባት ተዛማድነት ዘለዎ ኣህጉራዊ ሕጊ (Applicable International Law) ምርኩስ ብምግባር ብይኑ ድሕሪ ምሃብ፤ ዶባት ሓንጺጹ ኣብ ባይታ ከመልክት ስልጣን ዘሰክሞ እዩ።
በዚ ውዕል’ዚ ዝቘመ ኮምሽን ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ኣብቲ ዝቐጸለ ልዕሊ ሓደ ዓመት፣-
– ክልቲኦም ወገናት ሕጋዊ ጭብጢታቶም ከቕርቡ ዕድል ብምሃብ፤
– ብክልቲኦም ወገናት ዝቐረቡ ብዙሓት ሰነዳትን ዝተፈላለዩ መርትዖታት ብምምርማር፤
– ስምምዕ ኣልጀርስ ብዘሰከሞ ሓላፍነት መሰረት፣ ዝምልከቶም መግዛእታዊ ውዕላትን ተዛማዲ ኣህጉራዊ ሕጊታትን ምርኩስ ብምግባር፣ ብ13 ማዝያ 2002 ውሳነኡ ሂቡ።
ብመሰረት ስምምዕ ኣልጀርስን ዳናዪ ኮምሽን ዜውጽኦ ዝርዝራት ኣፈጽጻማን፡ እቲ ብይን ክሳብ ሕዳር 2003 ኣብ ዚነበረ ግዜ ኣብ ባይታ ተተግቢሩ፡ ክድምደም ዚነበሮ እዩ። እንተኾነ ወያነ፡ ብኣይዞነት ኣሳሰይቱ፡ ልዕልና ሕጊ ስለእተሓሰመ፡ ኣህጉራዊ ሕጊን መትከላትን ተረጊጹ፡ እቲ ብይን ክሳብ ሎሚ ካብ ፈጽሚ ተዓጊቱ
ኣሎ። በቲ ዝተፈጥረ ዕንቅፋት ዕማሙ ብምልኣት ኪፍጽም ዘይከኣለ ኮምሽን ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ኣብ መወዳእታ፡ ነቲ ዶባት ብማንዛ ሕንጻጻት (ቪርችዋል ዲማርኬሽን) ኣብ ካርታ ኣመልኪቱ፡ ኣብ ሕዳር 2007 ስርሑ ብወግዒ ከምዚዛዘመ ኣፍሊጡ። ኮምሽን ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን፡ ኣብ ክልቲአን ሃገራት ዚነበረ ኣብያተ-ጽሕፈቱ ኣብ ዚዓጸወሉ እዋን፡ ናብ ሕቡራት ሃገራት ዚጸሓፎ ደብዳበ ከምዚ ይብል፦
“ኢትዮጵያ፡ እቲ ቀያዲን ናይ መወዳእታን ኪኸውን ዝተሰማማዓትሉ ብይን፡ ኣብ ባይታ ኪትግበር ድልየትን ቅሩብነትን ኣየርኣየትን። እቲ መስርሕ ኪቕጽል ተስፋ ስለዝተሳእኖ ከኣ፡ ኮምሽን ኣብያተ-ጽሕፈቱ ኪዓጹ ተገዲዱ ኣሎ። ኣብ መደምደምታ ኮምሽን ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን፡ እቲ ብ13 ማዝያ 2002 ብዝተዋህበ ውሳነ ዝተሓንጸጸ፡ ኣብ ሕዳር 2007 ድማ ብቨርቺዋል ምምልካት ተነጺሩ ዘሎ ዶብ፡ ንክልቲኦም ወገናት ቀያዲ ምዃኑ የፍልጥ። ነዚ ዶብ’ዚ ዝጻረር ወይ ዝጥሕስ ዝኾነ ተግባር ከኣ ዘይሕጋዊ እዩ።”
እዚ ዕንቅፋት’ዚ፡ ኣብ ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ኮነ ኣብ ሰላምን ጸጥታን ዞባና ብዜስዓቦ ናይ ግዜን ዕድላትን ክሳራ፡ ቀንዲ ተሓታቲ፡ እቲ ኣህጉራዊ ሕጊ ጥሒሱ ልዑላዊ መሬት ኤርትራ ጎቢጡ ዚርከብ፡ ወራሪ ስርዓት ወያነ እኳ እንተኾነ፡ ክብረት ስምምዓትን ውሳነ ኮምሽንን ኬተግብር ሓላፍነት ዝተሰከመ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ኮነ፡ ኣውሓስቲ ናይቲ ስምምዕ እውን ግዴታኦም ብዘይምልዓሎም ተወቀስቲ እዮም። ልዕሊ ዚኾነ ወገን ከኣ፡ ትግባረ ናይቲ ብይን ሓኒቑ ኪሕዞ ዚወሰነ ኣብቲ እዋን’ቲ ዝነበረ ምምሕዳር ኣመሪካ ተጠያቒ እዩ። ነዚ ሓቂ’ዚ ካብ ጽሑፍ ኣምባሳደር ኣመሪካ ኣብ ሕቡራት ሃገራት ዚነበረ ጆን ቦልተን ምርግጋጹ ይከኣል።
ጆን ቦልቶን፡ ኣብታ “Surrender is not an option” እትብል መጽሓፉ፡ ስምምዕ ኣልጀርስ ንምፍራስ፡ ብክፍሊ ጉዳያት ወጻኢ ዝተዋህቦ መምርሒ ከምዚ ኪብል ኣስፊርዎ ኣሎ፦
“ኣነ ብዘይተረድኣኒ ምኽንያት፡ ናይ ሽዑ ተሓጋጋዚት ጸሓፊት ጉዳያት ወጻኢ ኣብ ኣፍሪቃ፡ ጃንዳየ ፍሬዘር፡ እቲ ‘ጌጋ’ዩ ነይሩ’ ኢላ ዝደምደመቶ ውሳነ ኮምሽን ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን 2002፡ ዳግማይ ክርአን ዚበዝሕ ክፋል ናይቲ ዜሰሓሕብ ግዝኣት ንኢትዮጵያ ዚወሃበሉ ኩነት ኪፍጠርን፡ ኣብ ለካቲት (2005) ሓሳብ ኣቕሪባተለይ ነይራ። እቲ ጉዳይ ንባይቶ ጸጥታ ብኸመይ ከምዝገልጸሉ ስለዝሓርበተኒ ግን ኣየቕረብክዎን።”
ብዊኪሊክስ ዚለሓዀ ሓበሬታ እውን፡ ኣብ ሕዳር 2009፡ ወከልቲ ኣመሪካ፡ እንግሊዝ፡ ፈረንሳ፡ ጀርመን፡ ጣልያንን ሽወደንን ኣብ ዝተራኸብሉ ኣጋጣሚ፡ ወኪል
ኣመሪካ፡ “ኣብ ምብራቕ ኣፍሪቃ ኢትዮጵያ መተካእታ ዘይብላ መሓዛ ኣመሪካ” ምዃና ብምግላጽ፡ “ኣመሪካ ጉዳይ ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ከምዘለዎ ደስኪሉ ኪጸንሕ” ከምእትደልዮ ምዝራቡ ይጠቅስ።
ባይቶ ጸጥታ እውን እንተኾነ፡ ኣብ ክንዲ ካብ ድርብ መለክዒታት ርሒቑ፡ ዝተፈጸመ ግህሰት ልኡላውነትን ጎበጣን ብትሪ ብምቅዋም፡ ብመሰረት ምዕራፍ 7 ቻርተር ሕቡራት ሃገራት፡ ኣብ ልዕሊ ሕጊ ዝጠሓሰ ወገን ስጉምቲ ዝወስድ፡ ኮር ተገልበጥ ኣብ ልዕሊ’ታ “ግዝኣተ-ሕጊን ኣህጉራዊ መትከላትን ይከበር” ኢላ ዚሞጎተት፡ መሬታ ዝተወረ ኤርትራ ዘይምኹኑይ ጥራይ ዘይኮነ፡ ኣብ ዓንቀጽ 51 ቻርተር ሕ.ሃ. ሰፊሩ ንዝርከብ፡ ናይ ርእሰ ምክልኻል መስላ ዝግህስ እገዳ ኣብ ምውሳን መጋበርያ ኮይኑ እዩ።
ናይዚ ዚሓለፈ 16 ዓመታት ዛንታ እምበኣር፡ ንስለ ጂኦ-ፖለቲካዊ ረብሓታት፡ ርግጸት ግዝኣተ ሕጊ ብምስሳይ፡ ኣህጉራዊ ሕጊን መትከላትን ንፍዂሰት ዝተቓልዕሉ፡ ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ዞባናን ከኣ፡ ግዜን ብዙሕ ዕድላትን ዝኸሰርሉ ዘሕዝን ዛንታ እዩ። ዝተፈጸመ ዓመጽ ንምኽዋል ምዕልባጥ፡ ብዕድል ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን እናተጻወትካ ህድማ ንቕድሚት ግን ክሳብ መዓስ?
ብኣጋጣሚ መበል 16 ዓመት ውሳነ ኮምሽን ዶብ እምበኣር፡ እቲ ኣብ ልኡላዊ መሬት ኤርትራ ተፈጺሙ ዘሎ ግህሰትን ዚወርድ ዘሎ ዕንወትን ብዘይውዓል ሕደር ኬብቅዕ፡ ከምቲ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ስምምዕ ኣልጀርስ ኣብ ዝተኸተመሉ እዋን “ናይ ኲናትን ጽልኢን ምዕራፍ ብናይ ምትሕግጋዝን ብሓባር ምንባርን መድረኽ ክዕጾ ኣለዎ። ጉርብትና ህዝብታት ምርቓ እምበር መርገም ኣይኮነን” ዝበሎ፡ እዚ ሰላም ህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን መላእ ዞባናን ዘሪጉ ዝርከብ ሃዋህው ኣኽቲሙ ናይ ልምዓትን ምትሕብባርን ሓድሽ መድረኽ ክፍጠር፣ ርግጸት-ሕጊ ንምኽዋል ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ተስገዲዱ ዝጸንሐ ሕጋዊ መሰረት ዘይብሉ ዓማጺ እገዳ ብቕጽበት ተሰሪዙ፡ ክብረት ልዕልና ሕጊ ኪሕሎ፡ ማሕበረሰብ ዓለም ብሓፈሻ፡ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ከኣ ብፍላይ ግዴታኦም ኪፍጽሙ ኤርትራ ደጊማ ትጽውዕ።


text:
"ኣብ ኣስመራ ዝተኻየደ ተቓውሞ፣ ኣብ ሒደት ደቓይቕ'ዩ ኣብ ቁጽጽር ኣትዩ፣" ጸሓፊ ህግደፍ
Radio Erena: 13 November 2017
ኣብ ኣስመራ ዝተኻየደ ተቓውሞ፣ ኣብ ሒደት ደቓይቕ'ዩ ኣብ ቁጽጽር ኣትዩ ክብል ጸሓፊ ህግደፍ ኣቶ ኣልኣሚን መሓመድ ስዒድ ምግላጹ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ካብ ሪያድ ሓቢሮም።
ኣቶ ኣልኣሚን፣ ኣብ ሪያድ ኣብ ዝተኻየደ ፌስቲቫል ኣብ ናይ መዛዘሚ መደብ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ እቲ ናይ ተማሃሮ ተቓውሞ ብድፍኢት ካልኦት ሰባት ከምዝተበገሰ ብምሕባር፣ መንግስቲ ኣብ ቁጽጽር ንኸእትዎ ደቓይቕ ከምዘይወሰደሉ'ዩ ጠቒሱ።
ኤርትራ፣ ካብ ሃይማኖት ናጻ ዝኾነ ስርዓተ መንግስቲ'ያ እትኽተል ዝበለ ጸሓፊ ህግደፍ፣ ኣብ ህዝባዊ ቦታታት ናይ ሃይማኖት ምልክታት ምልባስ ክልኩል ምዃኑ ገሊጹ።
ብዛዕባ ዝምድና ምስ ቀጠር ኣመልኪቱ ድማ፣ ቀጠር ንምንቅስቓስ ሕውነት ኣስላም ከምእትድግፍ ብምሕባር፣ ኤርትራ ምስታ ሃገር ዘለዋ ሕማቕ ከምዘሎ ኣነጺሩ።
እንተኾነ ምእንቲ'ቶም ኣብታ ሃገር ዝርከቡ ኤርትራውያን ሰራሕተኛታት ምስ ቀጠር ዘሎ ዲፕሎማሲ ጠቕሊሉ ክብተኽ ከምዘይተደልየ ኣረዲኡ።
ኣቶ ኣልኣማኒን ብዘይካ'ዚ፣ መንግስቲ ኤርትራ ጸጥታ ሶማል ንምርግጋእ ምስ ዝሰርሕ ዘሎ መንግስቲ ሶማልን ኩሉኦም ንዕኡ ዝድግፉ ወገናት እታ ሃገርን ክተሓባበር ድሉው ከምዘሎ ድሕሪ ምፍላጡ፣ ኣልሸባብ ግና ሽበራዊ ጉጅለ ስለዝኾነ ከምዝነጽጎ ኣመልኪቱ።
ኣብ መወዳእታ ድማ፣ ምስ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ተጀሚሩ ዘሎ ዝምድና ስትራቴጅያዊ ምዃኑ ብምጥቃስ፣ ንኢራንን ቱርኪን ግና ኣብ ኤርትራ ዝኾነ ባይታ ከምዘይህልወን ኣፍሊጡ።
ኣብቲ ካብ 9 ክሳብ 11 ሕዳር ኣብ ሪያድ ዝተኻየደ ፌስቲቫል ኤርትራውያን ነበርቲ ስዑዲ ዓረብ፣ ኤርትራውያን ብዛዕባ'ቲ ንመሓደስቲ ፓስፖርትን ካልእን ብመንግስቲ ዝሕተትዎ ብዝሒ ገንዘብ ምስቲ ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዘሎ ሓዽ ናይ ናብራን ስራሕን ኩነታት ዘይቃዶ ምዃኑን ካልእን ዝብሉ ኣጀንዳታት ብዝልዓለ ክዝረበሉ ድልየት እኳ እንተነበሮም፣ ኣብቲ ፌስቲቫል ዝተረኽበ ጸሓፊ ጉዳያት ህግደፍ ግና ካብ ቤት ጽሕፈት ፕረዜንት ተጻሒፍዎ ንዝመጸ ኣርእስታት ጥራይ'ዩ ኣድሂቡ።
ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዝነብሩ ኤርትራውያን፣ ብሰንኪ ዘሎ ኩነታት ስራሕን ሓድሽ ሕግታቱን ስድራቤታቶም ናብ ሱዳን፣ ግብጺን ካልኦት ሃገራትን ከሰጋግሩ ይጽዕሩ ምህላዎም ይፍለጥ።
በንጻር እዚ ድማ መንግስት ኤርትራ፣ ብዘይካቲ ኣብ ነፍሲ ወከል ክልተ ዓመት ዝኽፈል መሓደሲ ፓስፖርት ዝሕተትዎ ብዝሒ ገንዘብ፣ ክልተ ካብ ሚእቲ፣ ደበስ ስውኣት፣ ምሳሕ ጀጋኑን ካልእን ብዝሒ ዘለዎ ገንዘብ ክኸፍሉ ይግደዱ ምህላዎም ብተደጋጋሚ ከማርሩ'ዮም ዝስምዑ።
============================


text:
Erena on Facebook
Welcome to Radio Erena!
'ኤርትራ ንተበግሶ ሰላም ቀ.ኣፍሪቃ ክድግፍ ኣለዋ'፣ ኬንያ
መንግስቲ ኤርትራ ናብ ኢጋድ ዳግም ቅድሚ ምጽንባሩ፣ ንተበግሶ ሰላም እቲ ዞባ ክድግፍ መንግስቲ ኬንያ ጸዊዑ።
መንግስቲ ኬንያ ነዚ ዝጸውዐ፣ ኣብ ኬንያ ዝርከብ ኣምባሳደር ኤርትራ ኣቶ በየነ ርእሶም ካብ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ዝተላእከ ደብዳበ ናብ ፕረዚደንት ምዋይ ኪባኪ ኣብ ዘብጽሓሉ እዋን’ዩ።
261 ስደተኛታት ሃገራት ኣፍሪቃ ካብ ምጥሓል ድሒኖም
ሓለዋ ገማግም ባሕሪ ኢጣልያ 261 ስደተኛታት ሃገራት ኣፍሪቃ ዝጸዓና ክልተ ጃልባ ካብ ምጥሓል ኣድሒኖም።
ሊብያ ሄራልድ ዝተባህለ ጋዜጣ ብዘቕረበቶ ጸብጻብ፣ እቶም ኣብ ክልተ ንእሽቱ ጃልቡ ዝነበሩ ስደተኛታት፣ ካብ ገማግም ባሕሪ ሊብያ ድሕሪ ምብጋሶም ሕእደጋ ከጋጥሞ ኣብ ዝጀመረሉ፣ ሒዞማ ብዝነበሩ ናይ ሳትላይት ቴሌፎን ኣብ ኢጣልያ ንዝርከብ ኤርትራዊ ብምድዋል ሓገዝ ከምዝሓተቱን እቲ ኤርትራዊ ናብ ሓለዋ ገማግም ባሕሪ ኢጣልያ ብዘመሕእላለፎ ቅልጡፍ ሓበሬታ’ዩ ክድሕኑ ክኢሎም።
መ.ኤርትራ ናይ መዘናግዒ ቪላታት ይሃንጽ
ኣብ ኤርትራ መነባብሮ ህዝቢ ካብ ዕለት ናብ ዕለት ባይታ እናዝሐ ኣብ ዝመጸሉ ዘሎ እዋን፣ ዕላምኡ ንጹር ዘይኮነ ኣብ ዳህላክ ዝህንጸ ዘሎ ውቁብ ናይ መዘናግዒ ቪላታት ናብ ምዝዛም ገጹ ከምዝተቓረበ ተገሊጹ።


text:
ኣብ ከተማ ባጽዕ፡ ብ14 ታሕሳስ – ኣብ ተራ ንቑሕ ውዳበ ኣብ ልምዓታዊ መደባት ብሓፈሻ፡ ኣበርክቶ ካድራት ህግደፍ ድማ ብፍላይ ዘተኰረ ዘተ ተኻዪዱ።
ጸሓፊ ህግደፍ ኣብ ዞባ ሰሜናዊ ቀይሕ ባሕሪ ኣቶ ሃይለ ተወልደብርሃን – ምስ ካድራት ጉጅለታት ጨንፈር ሲቪል ሰራሕተኛታት መንግስትን ትካላትን ኣብ ዝገበሮ ርክብ፡ ተራ ካድራት ኣብ ምቕላስ ዝውጠን መደባት ወሳኒ ስለዝኾነ፡ ሕጽረታት ብምእራም ብልጫታት ንምዕቃብን ንምድንፋዕን ተሳታፍነቶም ከበርኹ ኣዘኻኺሩ።
ን2018 ዝተወጠኑ መደባት ብዝምልከት መብርሂ ድሕሪ ምሃብ ድማ፡ ንጥፈታት መራሕቲ ጉጅለ ህግደፍ ዝብርኸሉ ባይታ ክፍጠር ምዃኑ ኣገንዚቡ።
ኣብ’ቲ ርክብ፡ ዓመታዊ ጸብጻባት ፖለቲካውን ውድባውን ንጥፈታት ጉጅለታት ህግደፍ ኣብ ንኡሳን ዞባታት፡ ጨናፍር ሚኒስትሪታትን ማእከላይ ቤት-ጽሕፈት ናይ’ቲ ዞባን ቀሪቡን ዘተ ተኻዪዱሉን።
ተሳተፍቲ፡ ምሕያል ውዳበታት ቀዳምነት ክስራዕ፡ ስልጠና ካድራት ዓቢ ቈላሕታ ክወሃቦ፡ ማዕከን ሕድሪ ሰማእታት ንምስሳን ዝግበር ወፈያታት ክብርኽ ዝብሉ ርእይቶታት ኣቕሪቦም።
እዚ ከም’ዚ ኢሉ እንከሎ፡ ኣብ ጊንዳዕ ምስ መንእሰያት ሰራሕተኛታት፡ ኣብ ንኡስ ዞባ ናቕፋ ድማ ምስ ተማሃሮ ቤት- ትምህርቲ ስነ-ኪነት ዊና፡ ጻብራን ኣዱሊስን ኣብ ዝተገብረ ርክባት፡ ሓላፊ ሃማመተኤ ኣብ’ቲ ዞባ መንእሰይ እድሪስ ዑስማን፡ ንጅግንነትን ቅያን ኤርትራዊ መንእሰይ ኣብ ሓርነታዊ ቃልሲን ምርግጋጽ ልኡላውነትን ዝምልከት መብርሂ ድሕሪ ምሃብ፡ እዚ ሰረት’ዚ ዘለዎ – ብቑዕ ፍልጠትን ሞያን ዝዓጠቐን ንጹር ራኢ ዘለዎን መንእሰይ፡ ሃገራዊ መደባት ኣብ ምዕዋት ዓቢ ተራ ከምዝጻወት ኣረጋጊጹ።
ኣብ ኮለጅ ኢንስቲትዩት ቴክኖሎጂ ኤርትራ – ማይነፍሒ ኣብ ዝተኻየደ ተመሳሳሊ ርክብ፡ ሓላፊት ሃማመተኤ ዞባ ሳዋን ትካላት ላዕለዋይ ትምህርትን መንእሰይ መንሱራ እስማዒል፡ ንኣገዳስነት ኣብ ንቕሓት ዝተመርኰሰ ውዳበ ዝምልከት መብርሂ ድሕሪ ምሃብ፡ ተመሃሮ ኮለጃት ንባዕሎም ኣብነታውያን ኮይኖም ንከባቢኦም ብእወታ ክጸልዉ ከምዝግባእ ኣስሚራትሉ።


text:
ኦሎምፒካዊ ተቐዳዳማይ ብሽክለታ ዳናኤል ተኽለሃይማኖት
ንሳልሳይ ጊዜኡ ሻምፕዮን ክሮኖሜተር ኣፍሪቃ ኮይኑ
ብድራር ፍሰሃየ
ካብ 7 ሕዳር 2012 ጀሚሩ ቡርኪናፋሶ ይካየድ ኣብ ዘሎን 16 ሃገራውያን ጋንታታት ኣፍሪቃን ይሳተፋሉ ኣብ ዘለዋ ሻምፕዮና ብሽክለታ ኣፍሪቃ 2012 እትሳተፍ ዘላ ሃ/ጋ/ብሽክለታ ኤርትራ ንሳልሳይ ዓመታ ብተቐዳዳማይ ዳንኤል ተ/ሃይማኖት ሻምፕዮን ናይ ውልቂ ናይ ክሮኖሜተር ውድድር ኮይና።
ተቐዳዳማይ ዳንኤል ብዓርቢ 9 ሕዳር 2012 ኣብ ዘካየዶ ውድድር’ዩ ነዚ ኣንጸባራቒ ዓወት ብምምዝጋብ ተሸላሚ ሜዳልያ ወርቂ ዝኾነ፣ ኣብቲ ውድድር ዝተሳተፈ ካልእ ተቐዳዳማይ ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ናትናኤል ብርሃነ እውን መበል 7ይ ደረጃ ሒዙ ውድድሩ ክዛዝም እንከሎ ኣብ ናይ ትሕቲ-23 ዓመት ውድድር ግን 3ይ ደረጃ ብምሓዙ ተሸላሚ ነሓስ ሜዳልያ ክኸውን ክኢሉ ኣሎ።
ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ዛጊት ኣብ ቡርኪናፋሶ ኣካይዳቶ ኣብ ዘላ ውድድር 5 ወቂን ሓንቲ ነሓስ ሜዳልያን ብምዕታር ብዓብላሊ ዓወት ነቲ ኣህጉራዊ ውድድር ትመርሖ ኣላ፣ ጽባሕ ሰንበት 11 ሕዳር 2012 ኣብ ዝካየድ ሓያል ናይ ከተማ ውድድር ድማ ነቲ ኣመዝጊባቶ ዘላ ዓወት ዓቂባ ንሳልያይ ተኸታታሊ ዓመታ ጎብለል መላኣ ኣፍሪቃ ክትከውን ልዑል ትጽቢት ይግበረላ።


text:
ኣብ ሓምሻይ ሃገራዊ ፈስቲቫል መንእሰያት ልዕሊ 30 ሽሕ መንእሰያት ክሳተፉ ትጽቢት ከምዘሎ ተሓቢሩ።
“ኣርሒቕና ንጥምት ዓጸፋ ንስጉም” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ካብ 13 ክሳብ 15 ሓምለ ኣብ ሳዋ ዝካየድ ሓምሻይ ሃገራዊ ፈስቲቫል መንእሰያት፣ ካብ ውሽጥን ወጻኢ ዝመጹ ልዕሊ 30 ሽሕ መንእሰያት ክሳተፉ ትጽቢት ከምዘሎ፣ ኣቦ-መንበር ኣሰናዳኢት ሽማግለ ናይ’ቲ ፈስቲቫል ኣቶ ኢብራሂም ሓሰን ሓቢሩ።
ንኤሪና ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ ኣቶ ኢብራሂም፣ ኣብዚ ሃገራዊ ምትእኽኻብ መንእሰያት – ካብ ማእከላይ ምብራቕ፣ ኤውሮጳ፣ ኣመሪካን ካልእ ከባቢታት ዓለምን ዝመጹ መንእሰያት ክሳተፉ ምዃኖም፤ ድሮ’ውን ብርክት ዝበሉ ናብ ሃገሮም ኣትዮም ከምዘለው ኣብሪሁ።
“ሓምሻይ ሃገራዊ ፈስቲቫል መንእሰያት ንምድማቕ ክካየድ ዝጸንሐ ኩሉ መዳያዊ ምድላዋት፣ ኣብ ናይ ምጽፋፍ ደረጅኡ በጺሑ’ሎ” ዝበለ ኣቶ ኢብራሂም፣ ብኹሉ መለክዒታት ካብ ናይ ዝሓለፈ ዓመታት ብትሕዝቶን እንግዶትን ዝሓሸን ዝበለጸን ንምግባሩ ዘኽእል ምድላዋት ይግበር ከምዘሎ ኣረዲኡ።
ብመሰረት ሓበሬታ ኣቶ ኢብራሂም፣ ዕላማ ናይ’ቲ ፈስቲቫል፣ ኤርትራውያን መንእሰያት ተመኲሮ ዝለዋወጡሉ፣ ንቕሓቶም ዘበርኹሉ፣ ፈጠራውን ባህላውን ዓቕምታቶም ዝፍትሹሉን ዘንጸባርቑሉን ባይታ ምጥጣሕ ምዃኑ ጠቒሱ፣ ባህላውን ያታውን ንጥፈታት፣ ምህዞን ሰንዓን፣ ከምኡ’ውን ሰሚናራትን ኣስተምህሮታትን ተሰሪዖም ከምዘለዉ ተፈሊጡ።
ኣብ መወዳእታ ኣቶ ኢብራሂም፣ መጻረዪ ስፖርታዊ ውድድራት ሓምሻይ ሃገራዊ ፈስቲቫል መንእሰያት፣ ኣቐዲሙ ኣብ ከተማታት ከረን፣ ኣስመራን መንደፈራን ከምእተኻየደ፣ እተን ዝሓለፋ ጋንታታት ድማ ውድድራተን ኣብ ሳዋ ከካይዳ ምዃነን ጠቒሱ፣ መኣዲ ስነ-ጥበብ፣ ጉያ ፍርቂ ማራቶን፣ ሙዚቃዊ ምርኢትን ካልእ ባህላዊ መደባትን ኣብ ኣስመራ ክካየድ ምዃኑ ብምምልካት፣ ነዚ ሃገራዊ ፈስቲቫል ንምድማቕ ኣበርክቶ ንዝገበሩ ዘለዉ ትካላትን ኣካላት መንግስቲን መጒሱ።
*** ኣ.ዜ.ኤ. ***


text:
ብብፁዕ ጃኮሞ ኣልበሪዮነ ዝተመስረተ ኣብ 1931 ዓ.ም. ቀዳማይ ሕትመቱ ዘበገሰ ስሙናዊ መጽሔት Famiglia Cristiana (ክርስቲያን ስድራ ቤት) ብምኽንያት ዝኽሪ እቲ ብጳውሎስ ሻድሻይ ዝተደርሰ ዓዋዲ መልእኽቲ Humanae Vitae-ሰብኣዊ ሕይወት ዝኽሪ መበል መበል 50 ዓመት ኣብ ናይ ዕለት 19 ሓምለ 2018 ዓ.ም. ኣብ ዘውጽኦ ሕትመቱ፡ ሰፊሕ ሓታት ንንባብ ከምዘብቅዔ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
እቲ ናይ ር.ሊ.ጳ. ጆቫኒ ባቲስታ ሞንቲኒ (ዕለት 14 ጥቅምቲ 2018 ዓ.ም. ብቕዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ቅድስና ዝእወጀሎም) ዓዋዲ መልእኽቲ ብዛዕባ ሩካቤን ፍቕርን ሕይወትን እትዛረብን ሕይወት ካብ ምጽናስ ክሳብ ባህርያዊ ሞት ከይድታትን ዕቃቤታቱን ሕይወት ካበይን ናበይን ብመንጽር ፖለቲካ ጌጋ ዝበሃል ናይ ቤተ ክርስቲያን ስልጣናዊ ትምህርቲ እንታይ ዝብል ምዃኑ ዘመላኽት ክኸውን እንከሎ፡ እቲ ዕለት 25 ሐምለ 1968 ዓ.ም. ዝተደርሰ ኣብ ኤወሮጳ ዝወዓዋዕ ዝነበረ ሶውራ ስነ ሩካቤ ግምት ብምሃብ ክሳብ እቲ እዋን ቤተ ክርስቲያን ብወግዒ ብዙሕ ዘይትዛረበሉ ዝነበረ ኣርእስተ ጉዳይ ኣማእኪሎም እንታይ ትምህር ቤተ ክርስቲያን ብወግዒ ንብፁዓን ጳጳሳትን ውሉደ ክህነትን ምእመናንን ሰብ ጽቡቕ ድላይን ብወግዒ የነጽሩ።
ልክዕ ድሕሪ ሓምሳ ዓመት መጽሔት ፋሚሊያ ክርስቲያና እቲ ዓዋዲ መልእኽቲ ሎሚ እንታይ ይብል፡ ናይ ዓለም ሓቆፍ ምርምር ተቕዋም ስድራ ቤት ኣመሓዳሪ ፍራንቸስኮ በለቲን ጋዜጠይና ደራስን ሉቻኖ ሞያን ዘቕረብዎ ሰፊሕ ሓተታ ብምቕራብ፥ እዞም ክልተ ደረስቲ ዘቕረብዎ ጽሑፍ ዓዋዲ መልእኽቲ ሰብኣዊ ሕይወት ዝግምግምን ገና ሎሚ እውን ክፉት ኰይኖም ዝተረፉ ሕቶታት ዝትንትን ክኸውን እንከሎ፡ በለቲ ኣብ ጽሑፎም ከምዝብልዎ፥ እቲ ዓዋዲ መልእኽቲ ሓድሽ ሕዳሴ ዘተኣታትው ዝነበረ ዝሓክኽ ዝብል ፍርድን ገሊኣቶም እውን ዓቃባዊ ትምህርቲ ዝተነብሮ እንክብሉን ገለ ገለ ምሁራት እውን እቲ ካልኣይ ጉባኤ ቫቲካን ዘበገሶ ሰውራ ዝኽሕድ እንክብሉ ከምዝገልጽዎን ጠቒሶም፡ እቲ ቀንደይና ዓቢይን ማእከላዊ ትምርህቲ ናይቲ ዓዋዲ መልእኽቲ፥ ምጥቃም ባህርያዊ ሜላ ኣብ ሩካቤ ስጋ (ኣብ መንጐ ሰብ ቃል ኪዳን) ዝብል ክኸውን እንከሎ፡ እዚ ትምህርቲ’ዚ ብሓዋርያዊ ግብረ ኖልዎ ክሰርጽ ዝላበው ዓዋዲ መልእኽቲ ምዃኑ የዘኻኽሩ።
ሉቻኖ ሞያን እውን ብወገኖም፡ ናይ ጳውሎስ ሻድሻይ ትንቢት ሎሚ እውን ዋጋ ከምዘለዎን፡ እቲ ባህርያዊ ሜላ ምጥቃም ኣብ ሩካቤ ስጋ (ኣብ መንጐ ሰብ ቃል ኪዳን) ኣብዚ እዋን’ዚ ዳርጋ እቲ ዝለዓለ ሚእታዊ ዘይስዕቦ እዩ፡ እቲ ጸገም ኣብዚ እዩ ዘሎ፡ እቲ ክልተ ዛዕባ ስድራ ቤት ዝመኸረ ሲኖዶስ እቲ እናሰፍሔ ዝኸይድ ዘሎ ዘይ ባህርያዊ ስልቲ ምጥቓምን ምቁጽጻር ውልዶ ተመያይጥሉ እዩ፡ ስለዚህ ካብ ሰብኣዊ ሕይወት ዓዋዲ መልእኽቲ ክሳብ ናይ ፍቕሪ ሓሴት ሓዋርያዊ ምዕዳን ዘሎ ከይዲ ብዕምቆት ምፍላጥ የድሊ፡ እቲ ኣብ ዓለም ዘሎ ጭቡጥ ኩነት ስድራ ቤት ምምልካት የድሊ፡ ሩካቤ ስጋ ኣብ ገዛእ ርእሱ ዝውከስ ኣይኰነን፡ ገዛእ ርእሳዊ ፍጻሜ እውን የብሉን፡ ብምልኣት ምርኣይ የድሊ፡ ምስ ፖለቲካውን ኤኮኖሚያውን ማሕበራውን ጉዳይ ዝትንክፍ እውን እዩ፡ ስለዚህ ምቁጽጻር ውልዶ፡ ጽንሲ ምንጻልን ከምኡ እውን ግብረ ምምካንን ዝኣመሰሉ ተግባራት ብኻልእ መዳይ ዋሕዲ ውልዶን እዚ ክልተ ተጋራጫዊ ኩነት ኣብ ዓለም ዝርአይ ዘሎ ሓቂ እዩ፡ ሰብኣዊ ሕይወት ዓዋዲ መልእኽቲ ካብቲ ውህበትን ውበትን ሕይወት ይብገስ፡ ስዒቡ ሰብ ሓዳር “ሰብኣይን ሰበይትን” ናይቲ ናይ እግዚኣብሔር ግብረ ፈጣርነት ተሓባበርቲ ምዃኖም የረድእ፡ ኣብዚ ተሓባባርነት ሰብኣዊ ፍጥረት ክኹለፍ ከምዘይብሉን፡ ኰይኑ እውን ባህርያዊ ስልቲ ምጥቃም ዝብልን ፍቑድን ምዃኑ ዝትንትንን ስልጣናዊ ትምህርቲ ምዃኑ በለቲ ኣብ ዘቕረብዎ ሓተታ የመልክቱ።


text:
ጋዜጣዊ መግለጺ
ጋዜጣዊ መግለጺ
ክራማት 1998 ኣብ ተዘክሮ ነፍስወከፍ ኤርትራዊ ዘይሕከኽ ስምብራት ዝገደፈ፡
ዘይተደልየን ክኸውን ኣይነበሮን እንብሎን፡ ኵናትኢትዮ-ኤርትራ ተባሂሉ ዝጥቀስ ኣዕናዊ ኵናት ዘጋጠመሉ ወቕቲ ምንባሩ ጥራይ ዘይኮነ፡ ኣብቲ ብተኸታታሊ ዝቐጸለ ደማዊ ኵናት፡ ብክልቲኡ ወገናት ሂወት ዓሰርተታት ኣሽሓት ሰባት ዝቐዘፈ ምንባሩ ኢዩ፡፡ እቲ ኵናት ኣብ 2000 ኣብ ኣልጀርስ ብዝተበጽሐ ስምምዕ ደው ከምዝበለ ዝዝከር ኮይኑ፡ ኣብ 2002 ከኣ፡ እቲ ብናይ ክልቲኣቶም ወገናት ስምምዕ ዝቖመ ኮምሽን ዶብ ኢትዮ-ኤርትራ ”ናይ መወዳእታን ቀያድን” ዝተባህለ ውሳነ ምምሕልላፉ ይዝከር፡፡
ይኹን እምበር እቲ ኣብ 2002 ዝተዋህበ ውሳነ ኮምሽን ዶብ ከይተተግበረ፡ ”ኣይ ሰላም፡ ኣይ ኵናት” ተባሂሉ ብዝፍለጥ ጭርጭር-ዓበደ ክልቲኦም መንግስታት፡ 16-ዓመታት ሓሊፉ፡፡ ኣብ ዕለት 05/06/2018 ፈጻሚ ቤት-ጽሕፈት ኢህወደግ፡ ነቲ ኣብ 2002 ብኮምሽን ዶብ ዝተዋህበ ውሳነ ከምዘለዎ ከምዝተቐበሎን ንትግባረኡ ከኣ ኣበርቲዑ ከምዝሰርሕን ምግላጹ፡ እቲ ናይ ሰላም መስርሕ ኣብ ሓድሽ ናይ ተስፋ መድረኽ ዝተሰጋገረ ይመስል፡፡ ነዚ ናይ ሰላም ተስፋ ዝህብ ውሳነ፡ ሰልፍና ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ንፈጻሚ ቤት-ጽሕፈት ኢህወደግ ናእድኡ እንዳገለጸ፡ ህዝቢ ኤርትራን ህዝቢ ኢትዮጵያን ዝናፍቕዎ ሰላም ክነግስ ድማ ምንዮትና ንገልጽ፡፡
እዚ ብወገን ኢህወደግ ተኣዊጁ ዘሎ ምቕባል ውሳነ ኮምሽን ዶብ ኣብ ትግባረ ገጹ ክሰጋገር ከምዘለዎን፣በቲ ካልእ ወገን ከኣ፡ ብወገን እቲ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ስርዓት ቅሩብነትን ቅኑዕ ናይ ሰላም ተበግሶን ምስዘይህሉ፡ እቲ መስርሕ ሰላም ምሉእነት ክህልዎ ኣይክእልን ኢዩ፡፡ እዚ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ልዕሊ ግበታ ሰርዓት፡ ኪንዮ’ቲ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ዝኣወጆ ጥፍኣት፡ ምብትታንን መቕዘፍትን፡ ብደረጃ ከባቢ ቀርኒ-ኣፍሪቃ’ውን ኣሰዋዲ ናይ ግብረ-ሽበራ ብምዃኑ ዝተነብረሉ ዓለማዊ ማዕቀባት ኩሉ ዝፈልጦ ኢዩ፡፡ ስለዚ፡ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ስርዓት፡ ስልጣኑ ንምዕቃብን ካብ ተሓታትነት ንምህዳምን ናብ ናይ ሰላም መኣዲ ክመጽእ ኢዩ ዝብል እምነት የብልናን፡፡
ብወገና ከም ፈጻሚ ቤት ጽሕፈት ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ፡ እዚ ብወገን ፈጻሚ ቤት-ጽሕፈት ኢህወደግ ተኣዊጁ ዘሎ እማመ ሰላም ኣብ ትግባረ ክውዕልን፣ ምስቲ ጻዊዒት ሰላም ብምትሕሓዝ ከኣ፡ በቲ ኣብ ኤርትራ ዝርከብ ግበታዊ ስርዓት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ክኸይድ ዝጸንሐን ዘሎን ዓመጽን ጭፍጨፋን ንከይርሳዕ ነዘኻኽር፡፡ ከምኡ’ውን፡ እቲ ናይ ሰላም ዘተ ህዝቢ ዘሳትፍ ክኽውንን፡ ብፍላይ ድማ ነቶም ኣብቲ ከባቢ ዶባት ዝርከቡ ህዝብና፡ ንምምጻእን ንምውሓስን ናጽነት ሃገርና ኤርትራ መሪር ዋጋ ዝኸፈሉ ስለዝኾኑ፡ ኤርትራውነቶም ኣብ ግምት ዘእተወን ድልየታቶም ዘማእከለን ክኸውን ንጽውዕ፡፡ ኣብ መወዳእታ፡ እዚ ጻዊዒት ሰላም ንሕሉፍ ተሞክሮ ኣብ ግምት ብምእታው፡ ንህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ናብ ዉሑስ ሰለማውን ሕውነታውን ጉርብትና ዝመልስን ክኸውን፡ ኣብ ውሽጢ ሃገርን ኣብ መላእ ዓለም ተዘርጊሖም ዝርከቡ ኩሎም ወገናት ኤርትራውያን ደለይቲ ፍትሒ’ውን ዝሳተፉሉ ክኸውን ንጽውዕ፡፡
ፈጻሚ ቤት ጽሕፈት ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ
09 ሰነ 2018


text:
“እቲ ልዑልን ከሃሌ ኵሉን ብጸጋ ሰላሙ ይባርኸናን ኣባና እውን ሰላም ኣብ ምንቕቓሕ ዘይስልክይ ጻዕሪ የነቓቕሕ” ዝብል ሓሳብ ዝተማእከሎ ብምኽንያት ዓመታዊ በዓል ሮሽ ሓ ሻና (ናይ ኣሁድ ሃይማኖት ሰዓብቲ ርእሰ ዓመት)ን ዮም ኪፑርን ሱኮትን (በዓል ዳሳት) ናብ ናይ ሮማ ማሕበረሰብ ኣይሁድ ዓቢይ መምህር ሪካርዶ ሰኚ መልእኽቲ ኣመሓላሊፎም።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ናይ ኣይሁድ ሃይማኖት ዓበይቲ በዓላት ሮሽ ሓ-ሻናሕን ዮም ክፑርን ሱኮትን ምኽንያት ቅዱስ ኣቦና ናብ ናይ ሮማ ናይ ኣይሁድ ሃይማኖት ዓቢይ መምህር ሪካርዶ ሰኚ ኣብ ዘመሓላለፍዎ መልእኽቲ፡ በዚ ናይ ኣይሁድ ሃይማኖት ዓበይቲ በዓላት ኣብ ዝበዓለሉ እዋን ንመላእ ሰዓብቲ ሃይማኖት ኣይሁድን ንኣኹምን ናይ እንቋዕ ኣብጽሓኩም መልእኽትይ ከመሓላልፍ ዝዝምዓኒ ሓጐስ ወሰን የብሉን ቢሎም እቲ ልዕሉ ፈጣሪ ስለ እቲ ዝዓደሎ ጸጋታት ንኹሉ ማሕበረሰብ ኣይሁድን ንመላእ ዓለምን ናይ ሰላምንን መንፈሳዊ ምጽንናዕን ክኸውን ዝመነዮ ስለ እቲ ኩሉ ጸጋታቱ ምስጋና ዝቐርበሉ በዓል እዩ፡ እሞ ምሳኹም ሓቢረ እግዚኣብሔር ስለ እቲ ኵሉ ለውሃቱ እናመስገንኩ “ነቲ ኣብ መንጐና ዘሎ ምሕዝነትን ስለ ናይ ኵሉ ሰናይን ነቲ ናይ ሓባር ዘተ ድላይ ቀጻልነቱ ዝውሕስ ይኹነልና” ቢሎም ዘመሓላለፍዎ መልእኽቲ ብእብራይስጥ ቋንቋ ሻሎም ኣለከም (ሰላም ምስ ኵለ ኵሙ) እንክብሉ ኣጠቓሊሎም።


text:
ዝኽሪ ህይወተይ: ኣብ ዕለትካ!! ልበይ ኣብዚሑ ዝጠጀኦ ፍቕርኻ:ሎሚ እናክጎስዖ ሚዛን ናፍቖትካ ይኸብደኒ’ሎ። ሃሳስ ዝኽሪ ንእስነተይ ጎሊሖም ክረኣዩኒ ክንደይ ግዜ ዘይለመንኩ። እቲ ወትሩ ካብ ልሳናት ፈተውትኻ ዝሰምዖ ዝነበርኩ ሓልዮትካን: ቅንዕናኻን: ክግለጸለይ ወትሩ ምስ ጸለኹ’የ ኔረ። ምስ ነብሰይ ከይተበኣስኩ ዝሓለፍክዎ እዋን ‘ውን ኣሎ ክብል ኣይደፍርን። እቲ ምንታይስ፥ ኣብ’ቲ ናተይ ክለ […]
ቅድሚ ዕስራ ዓመታት ኣቢሉ ይኸውን እዚ ሕጂ ዝትግበር ዘሎ ፍጹም ድምሰሳን ምዕናውን ተግባራት፡ ኣብ መራኸቢ ብዙሃን ኣብ Facebookን ኣብ Paltalkን ዝባሃሉ መርበባት እዩ ቀቁሩብ ዝጀመረ። ኣብቲ ሽዑ እዋን ብቐለልቲ ዝመስሉ ግን ከኣ ነዚ ናይ ሕጂ ሰረተ-እምነት ዘቐመጡ ዳእላታት ብዝመስሉ ተዋሶኦታት’ዮም ዝነበሩ። እቶም ናይ ሽዑ መንእሰያት እዞም […]
እወ፡ ካብ ሕሱም ኣግርሞት፡ ናብ ሕጫጨ ዝተጸገዐ ግጥሚ ይመስል። ኣግርሞት’ወ! ሰባት ብቦታን ኩነታት መነባብሮኦምን ሰብኣውነቶም ክመዛባዕ ከሎ ዝተፈጥረ ኣግርሞት። ሰባት፡ ነታ መበቆል መንነቶም ዝኾነት ኣፍሪቃ፡ ወይ ድማ ኤስያ (እቲ ግጥሚ ናብ ካልኦት ቋንቋታት ምስ ዝትርጎም) ብዛዕባቲ ኣብ ቤቶም ዝተፈጥረ፡ ኣብ ጎረባብቶም ንኣብነት ኣብ ሊብያ፡ ኣብ ግብጺ፡ […]
ጥልያን’ዩ ንኤርትራ መስሪትዋን ዶባ ሓንጺጽዎን’ምበር ኣይነበረትንኮ? ስለ’ዚ? ከም ዘየላን ከም ዘይተፈጠረትን ክንሓስባ? ወይ እዞም ሕጂ ነማርርን ንወራዘን ዘለና በትኪ ወለዶ፡ ምሳና ኮይኑ ስለ ዘይሓንጸጻ ክንከሶ ክንነብር? ወይ ነቶም ናይ ሽዑ ህላውነት ህዝቢ ኤርትራ ዘይወሓጠሎም ኣካላት ንዑ ምሳይ ኮይንኩም ንመረት ኤርትራ ሓንጽጹ ዘይበሎም ኢኹም ትቑጥዕን ምቕባል ዝኣብየኩምን ዘሎ? ንስኹም/ንሕና፡ […]


text:
ዘይወግሕ መሲሉዋስ ኣብ ቦኽርኣ ትጽሕጽ!
ዝኸበርኩም ተኻታተልቲ መርበብ ሓበሬታ ደቀባት!
ኣብዚ በጺሕናዮ ዘሎና መድረኽ፣ እቲ ሕቡእ ምስጢራት እንዳ ህግደፍ ዳርጋ ደፋእ እንዳበለ ክቕላዕ ንርእዮ ኣሎና። መኽንያቱ ድማ ንሓቂ እንተድኣ ብርእሳ ቀቢርካያ ብኣግራ ከኣ ከምትወጽእሲ ባህርያዊ ስለዝኾነ። እወ! መስጣ እቲ ከም ውሕጅ ዝፈስሰ ደም ንጹሃት ጀጋኑ ኤርትራን፣ መስጣ እቲ ራእዪኡ ዝተጠልመ መላእ ህዝቢ ኤርትራን ድኣ ብቕቀደሙስ፣ ንብዓል ክናናን ምናንን (እንዳ ኢሰያስን ህግደፍን) ኣበይ ከይሰዶም!! እወ! “መርገም ወላድስ እንተዘይቀተለኳ የዕነኒ“ ስለዝኾነ፣ እንሆ ኢሰያስ ኣብ ዓዲ ሃሎ ኮብሊሉ ይነብር ኣሎ።ሃገር ከኣ ብስለላ መርበብ ሞሳዓድ ትሕሎ ኣላ። እቶም ኮራዅሩ ድማ ክበታተኑ ይጅምሩ ኣለው። እቶም ተሪፎም ዘለው ተረፍመረፍ ሰለይትን ቀንጸልትን ግና፣ ነቲ “ዘይወግሕ መሲሉዋስ ኣብ ቦኽራኣ ትጽሕጽሕ“ ዝብል ምስላ ኣበዋት ስለዘይስቆሮም፣ ዋላ ትንፈር በጊዕ እያ እንዳበሉ፣ ነቲ ኣስከሬን ተሪፉ ዘሎ ስልጣን ኢሰያስ ገና ብጽገናን ልገባን ክቐንዩዎ ገልዳሕ ይብሉ ኣለው። ነቲ ቁሩብ-ቁራቦ ተሪፉ ዘሎ ገርሀኛ ህዝቢ ኤርትራ ከኣ ግና ከረብርቡዎ ክፍትና እዮም።
እሞኸድኣ ኣብ መወዳእታኸ ምስጢሮም ምስተኸሽሐ ኣበይ እዮም ክኣትው?
ዝርዝር ኣስማት ኣባላት ማእከል ስለያን ምክትታል ጸረ ስለያን ኤርትራ
ንሎሚ በዚኦም ክንጅምር ኢና፣ ኣብዝቕጽል ግዜ ግና በብተራ ኣስማቶምን መበቆሎምን ኣተሓሒዝና ክንዝርሖም ክንጽዕር ኢና። መብዛሕትኦም ብሳጓ ኣስማት ስለዝጽውዑ ብዝክኣል መጠን እቲ ዝተጠምቁሉ ኣስማትን ዓዶምን ንኽንረክብ ክንድህስስ ኢና።
1ይ) ጥዓመ መቐለ
እዚ ሰብዚ፣ ኣብ ከተማ መቐለ ዝዓበየ ኣብ ዶብ ኣከለጉዛይ ጥቓ ዛላምበሳ ዝርከብ ንእሽቶ ዓዲ ዝተወልደ፣ ሓደገኛን የማናይ ኢዱ ንኢሰያስን ዝኾነ፣ ሰላዪ ስግረዶብን ምኣከል ሃገርን እዩ። ብዙሕ ብዛዕባዚ ነፍሰገዳይ እዚ ክንጽሕፍ ግዜ የብልናን፣ ነዚኣ ንኽንሕንጥጥውን ደም እንዳ ጠዓመና ኢና። ዝኾነ ኮይኑ ጠዓመ መቐለ ብትእዛዝ ኢሰያስ ብፍልይቲ ነፋሪ ተሰንዩ ንሃገራት ቀርኒ ኣፍሪቃን ማእከላይ ምብርቕን ሃገራት ኣዕራብን፣ ወላውን ንኤውሮጳ ዝመላለስ፣ ብማእለያ ዘይብሉ ገንዝብ ሕጽቦን (Money Laondryand Drug Trafiking) መሸጣ እጸፋርስ ሄሮይንን ኮከይንን ካናቢስን ዘካይድ ዲፕሎማሲ ፓስፖርት ዝውን፣ ምሸጣ ብዓቢኡ ኣጽዋርን ንኣልሸባብን ካልኦት ግንባራትን ዘማላልስን፣ ግንከኣ ምስቶም ኣውራ ኣሕሉቕ ወይ ኣባላት ስለላ መርበብ ሞሳዓድን ሲኣይኤን ዝራኸብ ቶዅላ እዩ። እዚ ሰብዚ፣ ካብቶም ኣባላት ማእከል ስለያን ምክትታል ጸረ ስለያን ዝኾኑ (ሚሊታሪ ኢንተለጀንስ) ህግደፍ ድሕሪ ኢሰያስ ካልኣይ ደረጃ ዝስራዕ ዕሉል ማፍያ እዩ።
2ይ) ስምኣን ገብረድንግል
ዓዱ ማዕረባ፣ ግንከኣ ከምቶም ኩሩዓት ደቀባት ደቂ መሮኒ ደቂ ኣከልን ጉዛይ
ደቂ ጽንዕይን ደግለልን፣ ደቂ ስመጃናንን ምድረ ሰበነን ኣይኮነን። እወ፣ ከምኒ ኢሰያስን ክሻ ቅልውላው መንነት ዘለዎ ወይ ካብቶም ብመንነቶም ዘይኮርዑ ዓሌት እዩ። ን
እብ ሃገር ሩስያ ምስ ብዓል ናይዝጊ ክፍሉ ተማሂሩ ዝብሃል ምሁር እዩ። ብስለላ መርበብ ከይጂቢ ሰልጢኑ እዩ ኣብቲ መጀመርያ ኣዋን ኣብ ህዝባዊ ግንባር ተሰሊፉ። ኣብ ሜዳ ከል ብኢሰያስ ተመልሚሉ ሓላፊ ክፍሊ ሬድዮ ስለላ ነይሩ ኩሉ ጸብጻብት ድማ ንጎይትኡ ኢሰያስ የማሓላልፈሉ ነበረ። ሎሚ ድማ ሓላፊን ኣዛዚ ቀንጸልቲ ኣሃዱታትን ከምኡውን፣ እዛዛይ መርመርትን ጨፍጨፍትን ኣብያተ ማእሰርቲ መላእ ሓማሴን እዩ ዘለው ሱራት እዩ። ብፍላይ ንደቂ ሓምሴን ከጽንት ዝተመልመለ ኣረሜን እዩ። ኣብ ትሕቲ ኢሰያስ ኮይኑ፣ ግንከኣ ገባርን ሓዳግን መላእ ህዝቢ ሓማሴን ዝኾነ ኣረሜን ነብሰ ገዳይ እዩ።ድማ ንሱ ጥራይ እዚ ክንብል ከሎና ስምኦን ንደቂ ኣከለጉዛይ ይሓሊ እዩ ማለትና እይኮነን፣ ንብ°aል ድሩዕን መሓመድ ሸሪፎን፣ ንጅግና ዑቕበ ኣብርሃን እኮ ንሱ እዩ ኣሲሩዎም። ስለዚ ስምኦን ኣብ ኣከለጉዛይ ኣውራጃ፣ ንህዝቢ ኣከለጉዛይ ዝሓሊ ወሎዳዊ ኩርዓት ስለዘይውንን፣ ነደቂ ኣከለጉዛይ ክሕግዝ ኣይክእልን እዩ። ካብ ደቀባት መበቆል ኣከለጉዛይ ስለዘይብሉ፣ ንህዝቢ ኣከለጉዛይ ክሓሊ ኣይክእልን እዩ።
3ይ) ሰለሙን ኣብርሃ
እዚ ሰብዚ ብሳጓ “ወዲ ኣፈወርቂ” ዝጽዋዕ፣ ግንከኣ ቀንዲ ስሙ ሰለሙን ኣብርሃ ዝብሃል ሰብ፣ ብ1982 ዓ.ም.ፈ. ብትእዛዝ ኢሰያስን ኣፈወርቅን፣ ጴጥሮስ ሰለሙንን፣ ኣብታ ክፍሊ ስለላን ጸረ ስለላን ዝኾነት ትካል ሓለዋ ኢሰያስን ጎይቶቱን፣ መዝነት ተዋሂቡዎ ንሃገር ጀርመን ከተማ ኣተወ። ኣብኡ ድማ ዑቕባ ሓቲቱ ፣ ተቐባልነት ዑቕባ ረኸበ። ከም ተራ ዑቕበኛታት ኤርትራ ተመሲሉ ድማ ኣብ ከተማ ሽቱትጋርት ከይሰርሐ ብምጽወታ ግብረ-ሰናይ (ሶሻልኣምት) ሃገር ጀርመን ይጥወር ነበረ። ካብ ሓንቲ ኣብ ሉድቪግስቡርግ ንኡስ ከተማ ሽቱትጋርት ትነብር ሰበይቲ ድማ ሓንቲ ጓል ወለደ። ድሮ እታ ጓሉ ከባብ 28 ዝዕድሜኣ ኮይናላ። ቀንዲ ሞያኡ ስለላን ኮለላን ኣብ ኤውሮጳ ኮይኑ ከኣ ክሳብ 1991 ዓ.ም.ፈ ከም መራሕ መስርዕ ክፍሊ ማእከላይ ስለላን ጸረ ስለላን ህ.ግ.ሓ.ኤ. ኤውሮጳ ኮይኑ ጸብጻባቱ ቀጥታ ንኢሰያስ ኣፈወርቅን ንጴጥሮስ ሰለሙንን የመሓላልፍ ነበረ። ምስኡ ብሓባር ዘገልግል ዝነበረ፣ ብፍላይ እኳድኣ ኣብ ቁጠባዊ ሜዳይ ንጡፍ ሰላዪ ዝነበረ ድማ፣ ብዮናስ ዝብሃል ሳጓ ዝፍለጥ ቀንዲ ስሙ ግና፣ ዮሴፍ ዝብሃል ካብ ጀርመን ብትእዛዝ ኢሰያስ ንሱዳን ተሳሒቡ፣ ኣብኡ ባዕላ ኣታ ቀንጻልት ሰልፊ ክፍሊ ስለላን ኮለላን ሸሚማቶ።
እዚ ብሳጓ “ወዲ ኣፈወርቂ” ዝፍለጥ ሰብዚ ግና፣ ንብጻዩ ዮሴፍ ኣቐንጺሉ፣ ብጎይታኡ ኢሰያስ እሙን ስለዝኾነ፣ ካብ 1992 ዓ.ም.ፌ. ጀሚሩ፣ መጀመርያ ምደብ ስርሑ ኣብ ኣየር ፖርት ኣስመራ ኣብ ክፍሊ ኢሚግረሽን ብኢሰያስ ዝተዓደሎ ገበናዊ ሽመት ኮለኔል ተሼሙ፣ ብፍላይ ንካብ ወጻኢ ሃገራት ንኤርትራ ክበጽሑ ብኣየርፖርት ኣስመራ ዝኣትዊ፣ ንኽቃጾን ንኽጨውን ከእስርን ከቐንጽልን ተመዘዘ። ኣብኡ ኮይኑ ድማ ክሳብ ሎሚ ንኹሎም ኣብ ኤውሮጳ ዝቕመጡ ንኤርትራ ከኣ ዝመላለሱ ኤርትራውያን፣ ብፍላይ ንመሪሕነት ህ.ግ.ሓ.ኤ. ዘለለዩ ተቓወምቲ ሃገራውያን የእስርን የጭውን ኣሎ። እረ ሎምስ ብጎይትኡ ኢሰያስ ካብ ኮረኔል ኣብ ብሪገደር ጀነራል ደረጃ ተሳጊሩ ኣሎ ይብሃል ኣሎ። ብፍላይ ቀንዲ ሓላፍነቱ ድማ፣ ኣዛዚ እንዳ ፖሊስን ክፍሊ ምርመራን ማእሰርትን እዩ። ዓዱን ወለድኡን ገና ኣይረኸብንዮን ኣሎና፣ ብኣፈታሪኽ ክምዝብሉና ግና ከባቢ ካብ ኣስመራ ኣብ ሓማሴን እዩ ብብሃል።
ክቕጽልዩ. . . .
መርበብ ሓበሬታ ደቀባት ደቂ ኣግኣዝያን
ብ”ፎሮ” ውይድማ “ነብሪ” ዝብሃል ገዲም ኣባል ሓለዋ ሰውራን ምስጢራዊት ሰልፍን ኣብ ኣደራሽ ስመር ሩም ዝቐረበ ሓተታ።


text:
በስመ ኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሃዱ ኣምላክ ኣሜን
ሓሙሸይቲ ሰንበት ናይ ዓቢ ጾም ( ደብረ ዘይቲ)
እዛ ዕለት እዚኣ እውን ልክዕ ከምተን ዝሓለፋ ኣርባዕተ ሰንበታት ብቅዱስ ያሬድ ማህለታይ ዝተሰምየት ኩሉ ስብከታት መዝሙራት ኮነ መልእኽታት ድማ ስለ ምጽኣት ጎይታናን ኣምላኽናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስን መጨረሽታ ዓለምን ዝገልጹ እዮም፣፣ እዛ ዕለት እዚኣ ደብረዘይት ብዝብል ስያሜ ምጽውዓ ጎይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ ነገረ ምጽኣቱ ኣብ ደብረዘይቲ ኮይኑ ስለ ዝተዛረበን ዝገለጸን እዩ፣፣
ደብረ ዘይቲ ካብ ኢዮሩሳሌም ንምብራቕ ርሒቑ ዝርከብ ብርኽ ዝበለ ስፍራ እዩ። ደብረ ምባሉ ብራኼኡ ንምግላጽ ክኸውን ከሎ ፣ ዘይቲ ምባሉ ድማ ከባቢኡ ብዘይቲ ኣውሊዕ ተሸፊኑ ስለ ዝነበረ እዩ፣፣ ካብዚ ዝተበገሰ ከኣ ደብረ ዘይቲ ዝብል መጸውዒ ሒዙ ንረኽቦ (ዘካ14፣4,ህዝ1፣23)። ጎይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ ግዜ ሆሳእና ናብ ኢየሩሳሌም ኣብ ዝኣተወሉ ካብ ደብረ ዘይቲ እዩ (ማር11፣1)። ቢታንያን ቤተፋጌን ምስ ደብረዘይቲ ለጊቦም እዩም ዝርከቡ፣፣ ናብ ሰማይ ዝዓረገሉ ቦታን ስፍራን እውን ካብ ደብረዘይቲ እዩ (ሉቃ24፣51, ግ.ሃዋ1፣11-12)፣፣ እቲ ንንውሕ ዝበለ ግዜ ስለ ምጽኣቱን ምልክት ምጽኣቱን ንቕዱሳን ሃዋርያት ዝገለጸሎም ስፍራን ቦታን እውን እዚ ቦታ እዚ እዩ፣፣ ሕጂ እምበኣር ናብቲ ቀንዲ ጽሑፍና ክንኣቱ፣፣
1.ዘይፈርስ እምኒ ኣብ ልዕሊ እምኒ ኣይክተርፍን እዩ !!!(ማቴ24፣2)
ኢየሱስ ካብ ቤት መቕደስ ወጺኡ ክኸይድ ከሎ ደቂ መዛሙርቱ ህንጻ ቤት መቅደስ ኣርኣይዎ፣፣ ንሱ ድማ መሊሱ “እዚ ኩሉስ ትርእይዎ ዶ ኣለኹም፧ ኣብዚ ዘይፈርስ እምኒ ኣብ ልዕሊ እምኒ ኣይክተርፍን እዩ” በሎም፣፣ ጎይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ ዝተዛረቦ ቃል ብ70 ዓመተ ምሕረት ተፈጺሙ እዩ፣፣ እንሆ ጥጦስ ዝተባህለ ሮማዊ ንጉስ ንኢየሩሳሌም ወሪሩ ኣብ ዝሓዘሉ ግዜ ኣብ ቤት መቕደስ ኣምላክ መጺኡ ነቲ ናይ ቤተ መቕደስ እምኒ ኣብ ዝፈንቀለሉ ግዜ ድስቲ ዝመልኤ ወርቂ ረኸበ እሞ፣ ኣብቲ ዝተረፈ ክፋል ቤተ መቕደስ እውን ክረክብ እየ ካብ ዝብል ሓሳብ ተበጊሱ ንመላእ ቤተ መቕደስ ኣፍረሶን ኣዕነዮን፣፣ ሎሚ እውን እንተኾነ ናይ እግዚኣብሔር ቅዱሳን እግዚኣብሔር ክምስገነሉ፣ ክምለኸሉን ኢሎም ዝሰረሕዋ ቤተ መቐደስ ከምቲ ሮማዊ ንጉስ ጥጦስን ወተሃደራቱን ዝገበርዎ ንወርቂ፣ ንገንዘብ ንብልዕን ንሽመትን ክብሉ ቤተ መቐደስ ኣምላኽ ከፍርሱ ዝጽዕቱን ኣብ ልዕሊ ቤተ መቕደስ ኣምላኽ ዓቢ ዕንወት ዘምጽኡን ሰባት ውሑዳት ኣይኮኑን። ምስ ናይ ቤተክርስቲያን እምነትን ስርዓትን ዝጋጮ፣ ብቐጥታ ይኹን ብተዛዋውሪ መገዲ ንዋያተ ቅዱሳን ዝዝርፉ፣ ንወርቅን ገንዘብን ኢሎም ቤተክርስቲያን ንምፋርስ ዝጋደሉ እዮም። እንተኾነ ግን ዝሓለፉ ኣቦታቶም ከም ዘይሰለጦም፡ ሎሚ’ውን ጸረ ቤተ መቐደስ ኮይኖም ተንሲኦም ዘለዉን፡ ብሕጂ ክሳዕ ምጽኣት ኣምላኽና ኢየሱስ ክርስቶስ ዝትንስኡን ኣይክሰልጦምን እዩ። ከመይ ኦርቶዶክሳዊት ተዋህዶ ቤተክርስቲያን ብንፋስ ኮነ ብወሓይዝ ተደፊኣ ዘይትወድቕን ዘይትንቀሳቐስን ኣብ ከውሒ ዝተሰረተት ቤት እያ (ማቴ7፣24-25)። ከምኡ እውን ናይ እግዚኣብሔር ህንጻ-ቤተ መቕደስ ንገንዘብ፡ ንስጋዊ ፍትወትን ድልየት ክብሉ፣ ዘፍርስዋ እውን ብዙሓት እዮም፣፣ እቲ ዘፍርስዎ ዘለዉ ናይ እግዚኣብሔር ቤተ መቕደስ እዩ (1ቆሮ6፣19)። ነዛ ቤተ መቕደስ እዚኣ ዘፍረሰ ሰብ ከኣ ኣግዚኣብሔር ባዕሉ ከፍርሶ እዩ። ቦትኡ ኣብ ገሃነመ እሳት ክኸውን ካብ ቦታ ዕረፍቲ ከኣ ክስጎግ እዩ(1ቆሮ3፣16-17)።
ልቢ ኣምላክ ቅዱስ ዳዊት ከም ዝተዛረቦ ዕድመ ናይ ወዲ ሰብ “ዕድሜና ሰብዓ ዓመት እንተ በዝሐ ከኣ ሰማንያ ዓመት እዩ እዚ ከኣ ጻዕርን መከራን እዩ ዘምጽኣልና። ዕድሜና ቀልጢፉ ይሓልፍ ነፊርና እውን ንኸይድ” (መዝ90፣10)። ስለዚ ብጸሓይ ዝተመሰለ ዕድሜና ከይዓረበና፣ ምንባርና ኣብዚ ምድሪ ከየብቅዐ ከሎ ብንስሓ ክንሕጸብን ብስጋኡን ደሙን ክንሕተምን ክንህነጽን ይግብኣና፣፣እዚ ክንገብር ልዑለ ባህሪይ ቅዱስ እግዚኣብሔር ኣምላኽና ይሓግዘና፡ ጸጋኡ ከኣ የብዝሓልና!!! ኣሜን፣፣
2.ሓደ እኳ ከየስሕተኩም ተጠንቀቑ!!! (ማቴ24፣4)
ኣብ ደብረ ዘይቲ ተቐሚጡ ከሎ፡ ደቂ መዛሙርቱ ብሕት ኢሎም “እዚ (ምፍራስ ቤተ መቕደስ) መዓስ እዩ ዝኸውን፧ ናይ ምምጻእካን ናይ ሕልቀት ዓለምንከ ምልክቱ እንታይ እዩ፧ እስከ ንገረና ፧” እና በሉ ናብኡ ቀረቡ ። ቅዱሳን ሃዋርያት እዚ ኢሎም ዝሓተቱ ፡
ቀዳማይ፣ “እንሆ ቤትኩም ዓንዩ ክተርፍ እዩ ይብለኩም ኣለኹ” ኢልዎም ስለ ዝነበረ “ ምፍራስ ቤተ መቕደስ መዓስ እዩ እስከ ንገረና” ኢሎም ሓተቱ፣፣
ካልኣይ፣ “ ካብ ሕጂ ኣይክትርእዩንን ኢኹም” ኢልዎም ስለ ዝነበረ ድማ “ምልክት ምጽኣትካን ሕልቀት ዓለምንከ ምልክቱ እንታይ እዩ” ክብሉ ሓተትዎ፣፣
እዚ ምስ በሉ ጎይታናን መድሓኒኣን ኢየሱስ ክርስቶስ ከምዚ በሎም፣ “ ሓደ እኳ ከየስሕተኩም ተጠንቀቑ፡ እንሆ ኣነ ክርስቶስ እየ እና በሉ ብዙሓት ብስመይ (ብስመይ ክትንስኡ እዮም) ክመጹ እዮም ንቡዙሓት እውን ከስሕቱ እዮም። ውግእን ወረ ውግእን ክትሰምዑ ኢኹም ኣስተውዕሉ ኣይትሰንብዱ፡ እዚ ብግድን ክኸውን እዩ። እንተኾነ መወዳእታ ሽዑ ኣይኮነን (ምኽንያቱ ሓሳዊ መሲሕ ኣብ ዝመጻሉ ግዜ ካብዚ ዝኸፍአ ክኽወን ስለ ዝኾነ እዩ (ራኢ13፣1-13) ህዝቢ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ፣መንግስቲ እውን ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ክለዓል እዩ፣ ኣብ ኩሉ ቦታት ከኣ ረሃብን ምንቅጥቃጥ ምድርን ክኸውን እዩ፣፣ እዚ ኩሉ መጀመርታ ቅልውላው እዩ፣፣ በቲ እዋን እቲ ንመከራ ኣሕሊፎም ክህብኹምን ክቐትልኹምን እዮም። ስለ ስመይ ከኣ ብኹሎም ኣህዛብ ጽሉኣት ክትኮኑ ኢኹም። ሽዑ ብዙሓት ክኽሕዱን ንሓድሕዶም ኣሕሊፎም ክወሃሃቡን እዮም፣ ብዙሓት ሓሰውቲ ነቢያት ክትንስኡ፣ ንብዙሓት እውን ከስሕቱ እዮም። ብሰንኪ ብዝሒ ክፍኣት ካኣ ፍቕሪ ብዙሓት ክትዝሕትል እያ። እቲ ክሳዕ መወዳእታ ዝዕገስ ግና ንሱ ክድሕን እዩ (ማቴ24፣13)። ጎይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብዚ ዓንቀጽ እዚ ስለ ናይ ዓለም መጨረሽታ ወይ ድማ ናይ ዓለም ሕልፈትን መወዳእታን ዝተዛረቦ ምስ መጠንቀቕትኡ እዩ። ተራ ዘረባ ኣይተዛረበን ወይ ድማ ዓለም ክትሓልፍ እያ ኣነውን ዓለም ክፈርድን ከሕልፍን ክመጽእ እየ ኢሉ ጥራሕ ስቕ ኣይበለን ምስ ምልክቱ እባድኣ ገለጸን መሃረን እምበር። እዚ ክኣ ሰባት ካብ ዘይምስትውዓል ተበጊሶም ከይሰናኸሉን ካብ እምነቶም ከይወድቁን እኳ ድኣ ብሃይማኖት ብምግባር ክጸንዑን እዩ። ምኽንያቱ መስሓትያን ዝመጹ ብናይ ክርስቶስ ስም ስለ ዝኾኑ። ኣብ ዝሓለፈ ዘመናትን እጂን ብዙሓት መናፍቓን “ኣነ ክርስቶስ እየ” ኢሎም ዝተንስኡ ሰባት ብዙሓት እዮም። ንብሕጂ እውን ክሳዕ ምጽኣት ዝቕጽል እዩ። እንተኾነ ግን እዚ ምዃኑ ፈሊጥና ክንሕሎን ክንጥንቀቕን እዩ ዝግብኣና፣፣ ሎሚ ነዛ ወልድ ዋሕድ ኢላ እትኣምን ኦርቶዶክሳዊት ተዋህዶ ሃይማኖት እና ነቐፉ ኣብ ተፈላለየ ኣደባባያት ክርስቶስ ንሰብኽ ኣሎና እና በሉ ዝዘሩ ነቶም ብሓሶት “ኣነ ክርስቶስ እየ “ ኢሎም ንዝትንስኡ ጸረግቲ መገዲ እዮም። ናይ ሃይማኖት ብቕዓት ዘይብሎም ክንሶም ፣ “ክርስቶስ ብሕልሚ ተራእዩኒ፡ ብራእይ ተገሊጹለይ” ዝብሉ ብመገዲ ሰይጣን ዝምርሑ ምዃኖም ምስትውዓል ይግባእ። እዞም ሎሚ “ብሕልሚ ተራእዩኒ፡ ብራእይ ተገሊጹለይ” እና በሉ ንነብሶም ዓልዮም ሰብ ካብ እምነቱ ንኽዓሉ ምኽንያት ዝኾኑ ዘለዉ ሰባት ጽባሕ “ኣነ ክርስቶስ እየ” ምባሎም ኣይተርፍን እዩ፣፣ ነዚ ኣመልኪቱ ቅዱስ ሃዋርያ ጳውሎስ ናብ ሰብ ተሰሎንቄ ኣብ ዝጸሓፎ መልእኽቱ፣ “ሕጂ ከኣ ኣቱም ኣሕዋትና ብዛዕባ ምጽኣት ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስን ብዛዕባ እቲ ምእካብናን እንምዕደኩም እዚ እዩ፡ ብትንቢት ኮነ ብወረ ወይ ካባና ከምዝተጻሕፈት መልእኽቲ ብምምሳል “መዓልቲ ጎይታ መጺኣ እያ” ብምባል ብቐሊል ኣይትረበጹን ኣይትተሃወኹን፣፣ ክሕደት ቅድሚ ምምጽኡ እቲ ሕጊ ዘይብሉ ሰብ እቲ ንጥፍኣት ዝተመደበ ከይተገልጸ መዓልቲ ጎይታ ኣይትመጽእን እያ እሞ ሓደ እኳ ብገለ ነገር ከየስሕተኩም። ንሱ “ኣምላኽ እየ” ኢሉ ብምእዋጅ ኣብ ቤት መቐደስ ኣምላኽ ተቐሚጡ፡ ነቲ ኣምላኽ ተባሂሉ ዝጽዋዕን ነቲ ዝምለኽን ዘበለ ነገር ኩሉ ክቛወም ክለዓል እዩ፡ ኣነ ግና ምሳኻትኩም ከለኹ ነዚ ከም ዝነገርክኹምከ ኣይትዝክርዎን ዲኹም፧ ንሱ ኣብቲ ዝተመደበሉ ግዜ ምእንቲ ክግለጽ፡ እቲ ሕጂ ዝኽልክሎ እንታይ ምዃኑ ትፈልጥዎ ኢኹም። እቲ ብሕቡእ ዝዓዪ ሕጊ ኣልቦነት ድሮ ጀሚሩ ኣሎ ፣እንተኾነ እቲ ክኾኖ ዘለዎ፡ እቲ ዓጊትዎ ዘሎ ካብ መገዱ ክሳዕ ዘልግስ ኣይኪኸውንን እዩ፣፣ ሽዑ እቲ ሕጊ ዘይብሉ ክግለጽ እዩ፣ ጎይታ ኢየሱስ ከኣ በቲ ካብ ኣፉ ዝወጽእ ትንፋስ ከጥፍኦ እዩ፣፣ ብግርማ ምጽኣቱ ከኣ ክድምስሶ እዩ፣፣ ናይቲ ሕጊ ዘይብሉ ምምጻእ በቲ ሰይጣን ዝዓዮ ኩሉ ሓይልን ሓሳዊ ትእምርትን ተኣምራትን ዝተሰነየ ክኸውን እዩ፣፣ ከምኡ እውን ነቶም ዝተፍኡ ዘስሕተሉ ኩሉ ተንኮልን ክፍኣትን ኣለዎ፣፣ እቶም ዝጠፍኡ ከኣ ነቲ ከድሕኖም ዝኽእል ሓቂ ብፍቕሪ ምቕባል ስለ ዝኣበዩ እዩ፣፣ ስለዚ እውን ንሓሶት ምእንቲ ክኣምኑ ኣምላኽ ሓይሊ ስሕተት ይሰደሎም፣ እዚ ከኣ ኩሎም እቶም ንሓቂ ዘይኣምኑ ብኽፉእ ግና ባህ ዝብሎም ምእንቲ ክፍረዱ እዩ” (2ተሰ2፣1-12)ብምባል ስለ እቶም ሓሰውቲ መማህራንን ሓሳዊ መሲሕን ገሊጹ ኣሎ፣፣ ጎይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ከም ዝነገረና ቅዱሳን ሃዋርያት ከም ዝመሃሩና በዚ ክፉእ ዘመን ሓደ እኳ ከየስሕተና ክንጥንቀቕ እዩ ዝግባኣና። ምልክታቱ እና ረኣናን እና ተዓዘብናን ብምስትውዓል ክንጓዓዝ ዘድልየና ዘመን እዩ፣፣ ምኽንያቱ ሰባት ብስጋን ብነፍስን ዝሞትሉ ዘለዉ ዘመን ስለ ዝኾነ፣፣ ናይ ነፍሲ ጥምየት ዝመጽእ ሰብ ካብ ቃል እግዚኣብሔር ካብ መንፈሳዊ ህይወት ካብ ናይ ክርስቶስ መሎኮታዊ ደምን ስጋን ምስ ዝፍለን ዝርሕቕን እዩ፣፣ ነዚ መልኪቱ ነቢይ ኣሞጽ “ እንሆ ኣነ ናብታ ሃገር ጥሜት ዝሰደለን መዓልታት ክመጽኣ እየን፣፣ እዚ ጥሜት እዚ ግና ንምስማዕ ቃል እግዚኣብሔር እምበር ፣ጥሜት እንጌራን ጽምኢ ማይን ኣይኮነን፣፣ ኣነ እግዚኣብሔር ኣምላኽ ተዛሪበ ኣለኹ፣፣ ቃለይ ቃል እግዚኣብሔር ክሰምዑ ናብዝን ናብትን ክጎዩ እዮም። ካብ ምዉት ባሕሪ ናብ ማእከላይ ባሕሪ ፣ ካብ ሰሜን ናብ ደቡብ ኮለል ክብሉ እዮም ግናኸ ካባይ ቃል ኣይክሰምዑን እዮም”(ት.ኣሞ8፣11-13)።
ምድሪ ብዝተፈላለየ ምኽንያት ከም እትናወጽን እተንቀጥቅጥን ብዙሕ ሰብ እውን ካብ እምነቱ ካብ ሃይማኖቱ እና ወጸን እና ለወጠን እዩ፣፣ እንተኾነ ቅዱስ ሃዋርያ ጴጥሮስ “ እምበኣር ብስሕተት እቶም ስዲ ዝኸዱ ዘለዉ ተሳሒብኩም ካብቲ ጽኑዕ መስረትኩም ከይትወድቁ ተሓለዉ”(2ጴጥ3፣17) ከም ዝበለ ብዓይኒ ልቦና ጠሚትና ካብ ስሕተት ክንሕሎ ይግባኣና እዩ እሞ ኣምላኽና እግዚኣብሔር ጸጋኡ ይሃበና። ኣሜን፣፣ ነቶም ኣብ ከምዚ ዓይነት ስሕተት ዝተዋፈሩ ብጸሎት ክንድግፎም ዓቕምና ብዝፈቐዶ ከኣ እቲ ናይ ቤተክርስቲያና ሓቀኛ ትምህርቲ ክነፍልጦም ክንጽዕር ይግባእ፣ እንተኾነ ንሕና እውን ከምቲ ቅዱስ ሃዋርያ ጳውሎስ “ እቲደው ኢሉ ዘሎ ዝመስሎ ከይወድቕ ይጠንቀቕ’’ (1ቆሮ10፣12) ከም ዝበለ ቅድሚ ኩሉ ግን ንርእስና ክንሕሉን ክንጥቀቕን እዩ ዝግባእ ምኽንያቱ ጎይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ ብዘይስዓር ቃሉ “ ሓደ እኳ ከየስሕተኩም ተጠንቀቑ” ኢሉ ኣሎ፣፣
3.ንመከራ ኣሕሊፎም ክህብኹም እዮም!!! (ማቴ24፣8) ጎይታናን ኣምላኽናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ንደቂ መዛሙርቱ ስለ ነገረ ምጽኣቱን ምልክት ሕልቀት ዓለምን ብዝሓተትዎ መሰረት “በቲ እዋን እቲ ንመከራ ኣሕሊፎም ክህብኹምን ክቐትልኹምን እዮም፣፣ ስለ ስመይ ከኣ ብኹሎም ኣህዛብ ጽሉኣት ክትኮኑ ኢኹም” በሎም፣፣ ኣምላኽናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ፣ ብፍጹም ልቦና ዝኽተሎ ዘበለ ኩሉ መከራን ሽግርን ከም ዝበጽሖ ንቅዱሳን ሃዋርያት ኣቐዲሙ እውን “እንሆ ኣነ ከም ኣባጊዕ ኣብ ማእከል ተዃሉ ይሰደኩም ኣለኹ፣፣ ደጊም ብልህታት ከም ተመን ገርህታት ከኣ ከም ርግቢት ኩኑ። ካብ ሰብ ተጠንቀቑ፣፣ ንሳቶም ናብ መጋባኣያታት ኣሕሊፎም ክህብኹም ኣብ ኣባይቲ ጸለቶም ክገርርፍኹም እዮም። ንኣኣቶምን ነህዛብን ምስክር ምእንቲ ክኸውን ብኣይ ምኽንያት ናብ መኳንንምትን ናብ ነገስታትን ክትውሰዱ ኢኹም”(ማቴ10፣16-18, ሉቃ21፣12)ብምባል ገሊጽሎም እዩ፣፣ እዚ ኸኣ ብኲናትን ብስሕለት ሴፍን ንስጋኹም ዝቐትሉ፣ ንነፍስኹም ድማ ብክሕደት፣ ብኑፋቄ ዝጎድኡ ናይ እግዚኣብሔር ኣገልገልቲ መሲሎም ዝዛረብሉን ዝመስሎምን ግዜ ክመጽእ እዩ ንኽልብል ዝተዛረቦ ቃል እዩ፣፣ ምኽንያቱ ብነፍስን ብስጋን ሰብ ዝቐትሉ ቀተልቲ ሰብ ክመጹ እዮም ክበሃል ከሎ ፣ቆርበት በጊዕ ተኸዲኖም ማለት ወንጌል ሒዞም፣ መንፈሳውያን መሲሎም ናይ ሃይማኖት ሽፋን ተጠቒሞም እዮም ዝመጹ ፣ንክሕደቶምን እቲ ምኽንያት ጥፍኣት ዝኾነ ኣካይድኦምን ከኣ ከተግብርዎ ይረኣዩ። ስለዚ እዩ ከኣ ጎይታናን ኣምላኽናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ ማቴ7፣15 “ብውሽጦም ዝምንጥሉ ተዃሉ እዮም እሞ፣ ኣባጊዕ ተመሲሎም ካብ ዝመጽኹም ሓሰውቲ ነብያት ተጠንቀቑ” እና በለ ዝተዛረበ፣፣ ከምዚ ዝበለ ሰብ ብስጋ ስለ ዘይተጎድአ ጽቡቕ ዘሎ ይመስሎ ይኸውን እንተኾነ ነፍሱ ግን ክትመውት ዝገብር ወይ ድማ ናብ ናይ ዘልኣለም ጥፍኣት ንነፍሱ ዝመርሕ ዘሎ ሰብ እዩ፣፣
ኣብ መጨረሽታ ዓለም ብርቱዕን ጽኑዕን መከራ ኣብ ልዕሊ እቶም ናይ ብሓቂ ኣመንቲ ከም ዝመጽእ፣ እግዚኣብሔር ንዝረሓቐ ኣቕሪቡ፣ ንዝረቐቐ ኣጉሊሑ ንነቢይ ዳኒኤል ኣብ ዝገለጸሉ፣ ኣብ ትንቢቱ ከምዚ ክብል ኣስፊርዎ ኣሎ፣ “በቲ ግዜ እቲ ሚካኤል እቲ ምእንቲ ህዝብኻ እስራኤል(ስለ ምእመናን) ዝከላኸል(ብኣማላድነቱ፣ብተረዳእነቱ) ዓቢይ መስፍን ክትንስእ እዩ። ሽዑ ዘመን ጸበባ ክኸውን እዩ፣ከምኡ ዝበለ ጸበባ ድማ ሰብ ካብ ዝተፈጥረሉ ጀሚሩ ክሳዕ ሎሚ ኮቶ ኮይኑ ኣይፈልጥን እዩ” (ት.ዳኒ12፣1)።
ሕጂ እምበኣር ዘለናሉ ግዜ ዋዜማ ናይ ምጽኣቱ ከም ዝኾነ ክንዕገስን ርእስና ክንገትእን እምበር ክነጉረምርም ኣይግባእን እዩ፣፣ እኳ ድኣ መከራ እንተኣጋጠመና ደስ ክብልናን ክንሕጎስን እዩ ዝግባእ፣ ባህ እውን ክብለና ኣለዎ (ያዕ1፣2, ግ.ሃዋ5፣40)። ምኽንያቱ ኣብ ግዜ መከራናን ብርቱዕ ጸበባናን ንበይንና ከም ዘይኮና ክንፈልጥን ክነስተውዕልን ይግባኣና እዩ፣፣ ዝሓለፉ ቅዱሳን ነቢያት ይኹኑ ድሒሮም ዝመጹ ቅዱሳን ሃዋርያት ክሳዕ እዚ ዘሎናዮ ዘመን እግዚኣብሔር ኣምላኽ ምስኣቶም ስለ ዝኾነ ብዝወረደም መከራ፣ሞትን ስደትን ክሕጎሱ እንበር ክጉህዩ ወይ’ውን ብሰንኪ ዝረኸቦም መከራን ሽግርን ንቅዱስ እግዚኣብሔር ክኽሕዱ ኣይንርእዮምን ኢና፣፣ ንሕና እውን ደቆም ስለ ዝኾና ንኣቦታትና ክንመስል እዩ ዘሎና (እብ13፡7,እብ11፣1-መፈ,ዳኒ3፣28፣6፣1-6፣2፣2,ግ,ሃዋ12፣6-12)። ነዚ ከመልኪቱ እዩ ቅዱስ ያዕቆብ ኣብ መልእኽቱ፣ “ኣቱም ኣሕዋተይ ብዛዕባ ሓሰራ መከራ ምቕባልን ትዕግስትን፣ እቶም ብስም እግዚኣብሔር ዝተዛረቡ ነቢያት ኣርኣያ ይኹኑኹም፣፣ እንሆ ነቶም ክሳዕ መወዳእታ ዝተዓገሱ ብጹኣን እዮም ንብሎም፣፣ ብዛዕባ ትዕግስቲ ኢዮብ ሰሚዕኩም ኣለኹም፣ነቲ እግዚኣብሔር ኣብ መወዳእታ ዝገበረሉ ደበሳ እውን ርኢኹም ኣለኹም፣፣ ከመይ እግዚኣብሔር ለውሃትን ምሕረትን ዝመልአ እዩ”(ያዕ 5፣10-11) ክብል ዝጸሓፈ፣፣ ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ እውን ብመዋእለ ስብከቱ፣ “ኣብ ዓለም ጸበባ ኣለኩም እንተኾነ ኣጃኹም ኣነ ንዓለም ስዒረያ እየ”ክብል ስለ ክረኽበና ዝኽእል መከራ ገሊጹልናን ምሂሩናን እዩ (ዮሃ16፣33)። ንኹሉ መከራታት ጥዒሙ ክሳዕ ሞት እውን ተዓጊሱ እዩ ሓሊፉ፣፣ እዚ ከኣ ንሕና እቶም ብስሙ እንኣምን ንዝረኽበና ዝኾነ ይኹን መከራ፣ ሞት እውን እንተኾነ ብትዕግስቲ ክንሰግሮ ከምዝግብኣና ብኣምላኽና ተማሂርና ኢና፣፣ ኣብ ቅድሚ ኣዒንቶም ጎይታ ዝሓለፎ ህይወት ዝረኣዩን ብትምህርቱ ዝተነድቁን ቅዱሳን ሃዋርያት ድማ እቲ ዝዓበየ ናይ ሞት መከራ ብህይወቶም ፈቲኖምን ጥዒሞምን ንቤተክርስቲያን ብርሃን ኮይኖማ ሓሊፎም እዩም። ምኽንያቱ ናይ ህይወት ኣኽሊል-መንግሰተ ሰማያት ዝርኸቡ እቶም ክሳዕ መወዳእታ ዝዕገሱ ሰባት ጥራሕ እዮም (ራእ2፣10)፣፣ ሞት እውን እንተኾነ ብጸጋ ምቕባል የድሊ እምበር ምፍራሕ ኣይግባእን፣፣ ምኽንያቱ ኣምላኽና ኣብ ወንጌሉ “ነቲ ነፍስን ስጋን ኣብ ገሃንም ከእቱ ዝከኣሎ ድኣ ፍርህዎ እምበር ነቶም ንስጋ ዝቐትሉ ንነፍሲ ግና ክቐትልዋ ዘይከኣሎም ኣይትፍርህዎም’’ ክብል ምሂሩና እዩ (ማቴ10፣28)። እዚ ስለ ዝኾነ ከኣ እዮም ቅዱሳን ኩሎም ኣብ ዝተፈላለየ ዘመንን ቦታን ዝነበሩ ንስጋዊ ሞት ከይፈርሑ ኣብ ቅድሚ ዓላውያን ነግስታትን መናፍቓንን ብትብዓት ናይ ሃይሞኖት ነገር መስኪሮም ዝሓለፉ (እብ11፣35,ግ.ሃዋ7፣59፣1፣22,1ነገ17፣17-23,ኤር20፣2፣37፣15,2ዜና24፣20,ኤር26፣23, 1ሳሙ2፣21)።
ስለዚ ንሕና እውን ከምኣቶም እኳ ዓቢ መከራን ሽግርን እንተዘይወረደና እንተኾነ እቲ ኣብ ዘመና ዓቢ ሽግር ኮይኑ ዘሎ ፍትወት ዓለም ቀንጢጥና ካብ ዙርያና ክነርሕቖ ይግባኣና እዩ፣፣ ከምኡ እውን ናይ ዘመና መስዋእቲ፣ ኣብ ሃይማኖትካን ኣብ ስርዓት ኣቦታትካን ምጽናዕ፣ ነቶም ብናቶም ሓሳብን ድልየትን ጥራሕ ተመሪሖም ቤተክስርቲያን ከሐድሱ፣ ክልውጡ፣ እንተተኻእሎም ከኣ ካብ ሱራ መንቂሶም ንምጥፋእ ዝጽዕሩ ዘለዉ፣መቐጸልታ ናይቶም ዝሓለፉ መናፍቓንን ከሓድያንን ፣እቲ ኣማናዊ ናይ ቤተክርስቲያና ትምህርቲ ክነፍልጦም፣ ንቤተክርስቲያና ከኣ እሙናት ወተሃደራት ናይ ክርስቶስ ኮይና ክንርከብ ይባኣና፣፣ እዚ ክንገብር እግዚኣብሔር ኣምላኽና ብምሕረቱ ኩሎም ቅዱሳን ብረዲኤቶም ካብና ኣይፈለዩ። ኣሜን።
4.ስለ ስመይ ከኣ ብኹሎም ኣሕዛብ ጽሉኣት ክትኮኑ ኢኹም !!! (ማቴ24፣9)
ጎይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ንቕዱሳን ሃዋርያት፡ እቶም ንዕኡ ኣሚኖም ዝኸዱ ኣብ ፍቕሩ ካኣ ዝጸንዑ ሰባት ብዙሕ መከራ ከም ዝረኽቦም ድሕሪ ምምሃሩ “ስለ ስመይ ከኣ ብኹሎም ኣሕዛብ ጽሉኣት ክትኮኑ ኢኹም !!!” (ማቴ24፣9) በሎም፣፣ እዚ ከኣ “ወልድ ዋሕድ ኢልኩም ኣብ ተዋህዶ ጸኒዕኩም፣ ብስመይ ኣሚንኩም፣ ብስመይ ስለዝመሃርኩምን ንስመይ ስለ ዝመስከርኩምን ብብዙሓት ኣሕዛብ ክትጽልኡ ኢኹም” ንኽብል ዝተዛረቦ እዮ፣፣ ምኽንያቱ ዓለም ስለ ኣምላኽ ክስበኽን ክንገርን፣ ሰብ ካብ ሓጢኣት ንኽወጽእ፣ ስርዓተ ኣምልኾ ንኽፍጸም ኢሎም ክሳዕ ዝመሃሩን ጠጠው ዝበሎን ክትቕበሎም ኣይትኽእልን ፣ ፈጺማ ትጸልኦም፣ ብዝሒ ጽልኣት ዘንቀሎ ከኣ ብዝተፈላለየ ኣሰቃቒ ዝኾነ ኣቀታትላ ገይራ ትቐትሎም፣፣
ንሕና እቶም ብክርስቶስ ክርስቲያን ተባሂልና፣ ወልድ ዋሕድ ኢልና፣ ብጎይታና ብኣምላኽና ብኢየሱስ ክርስቶስ ኣሚና ንስሙ እንምስክር፣ ሰባት በቶም ንሱ “ናይ እግዚኣብሔር ኣብ ናይ ባህሪይ ወዱ ፣ካብ ድንግል ማርያም ብስጋ ዝተወልደ፣ ወልደ ኣብ ወልደ ማርያም፣ ኢየሱስ ክርስቶስ ንዘመኑ ፍጻሜ ዘይብሉ ቀዳማይን ዳሕራዋይን መጀመርታን መጨረሽታን ኣምላክ ፣ቅድሚ ዓለም ዝነበረ ፣ዘሎ፣ንዓለም ኣሕሊፉ ዝነብር ዘልኣለማዊ ዘይልወጥ ኣምላኽ ወዲ ኣምላኽ (ዮሃ1፣10-58,ራእ1፣17,፣22፣13,ኢሳ4፣46,ዮሃ11፣14,ግ.ሃዋ2፣28,ኢዮ2፣32)ምኻኑ ዘይኣምኑ ክንጽላእን በቲ ምንፍቕናዊ መገዶም መታን ክንከይድ ኩሉ ግዜ ዝከኣሎም የካይዱ ነይሮምን ኣለዉን፣፣
ቅዱሳን ሃውርያት ኮኑ ቅድሚኦምን ድሕሪኦምን ዝነበሩ ናይ ቤተክርስቲያን ኣቦታት ናይ ክርስቶስ ሓቀኛ ትምህርቲ ሒዞም ስለ እቲ ዝሓዝዎ ሓቀኛ ትምህርቲ ድማ ጠጠው ኢሎም ስለ ዝመስከሩ እዮም ኪኖ መግረፍቲ ክሳዕ ሞት ጽኑዓት ኮይኖም ዝተረኽቡ፣፣ በዚ ጹሑፍ እዚ ድኣ ተዘርዚሩ ክውዳእ ኣይክእልን እምበር ኩሎም ኣቦታትስ ስለ ስም ክርስቶስ ክብሉ እቲ መሪር ሞት ተኻፊሎሞ፣ ካብ ዓዲ ናብ ዓዲ ኮለል ኢሎም፣ ከም ሽምዓ መኺኾም፣ ከም እንስሳ ከኣ ክሳዶም ብመጋዝን ብሴፍን ተቖሪጾም እዮም፣፣ ከም ቅዱስ ዲዮስቅሮስ ኣስናኖም ብሓይሊ ጉልበት ክረግፍ፣ ጭሕሞም ብዘይ መላጸ ተመንጭጩ ክእለ ዝተገብረ ብሰንኪ ወልድ ዋሕድ ኢየሱስ ክርስቶስ ፣ንሱ ዘይክፈል ባህርን ኣካልን ኣለዎ ብተዋህዶ ሓደ ኣካል ሓደ ባህርን እዩ ወዲ ኣብ ካልእ ወዲ ማርያም እውን ካልእ ኣይኮነን ንሱስ ናይ ኣብ ናይ ባህሪ ውዱ ካብ ድንግል ማርያም ድኣ ተወልደ ኢሎም ኣንጻር መናፍቕ ሊዮንን ዓላውያን ነገስታት ሮማን ጠጠው ስለ ዝበሉ እምበር ብሕጊ ዓለም ወይ ድማ መንግስቲ ኮነ ብሕጊ ቤተክርስቲያን ገበን ስለ ዝፈጸሙ ኣይነበረን፣ ዝሓለፉ ነቢያት በዓል ነቢይ ዳኒኤል ናብ ኣፍ ኣናብስ፣ ሰለስተ መንእሰያት ናብ እቶን ሓዊ ፣ቅዱስ ጴጥሮስ ሊቀ ሃውርያት ቁልቁል ኣፉ ኣብ መስቀል፣ ቅዱስ ጳውሎስ ብስሕለት ሴፍ፣ ቅዱስ እስቲፋኖስ ብዳርባ እምኒ(…..ክንደይ ኢልካ ክዝርዘር) እዞም ኩሎም እምበኣር ስለ ስም ክርስቶስ ክብሉ እዮም ዝተፈላለየ ሓሳርን መከራን ሞትን ዝረኸቡ፣፣
ሎሚ ኸ ንሕና፧
ነዞም ብዝተፈላለየ ሽርሓታት ንቤተክርስቲያን ንምዕናው ሕጋ ንፍራስ ፣ስርዓታ ንምልዋጥ ዝፍትኑ ዘለዉ ሰባት፣ ኣብ ስሙ ጸኒዕና ፣ንስርዓትን ሕግን ናይ ቤተክርስቲያን ከይጥሓስ፣ ኣብ ዶግማን ቆኖናን ናይ ተዋህዶ ሃይማኖትና ሰሊኹ ክኣቱ ዝፍተን ዘሎ ናይ መናፍቓን ክሕደታትን ተሃድሶኣዊ ምንቅስቓሳት ብትብዓት ክንቋወም፣ ከምቶም ዝሓለፉ ኣብ ቤተክርስቲያን ተንሲኦም ዝነበሩ ኣርዮሳውያንን ብድሕሪኦም ዝመጹ ዝተፈላለዩ ውልቀ ሰባትን ትካላት መናፍቓንን ነበረ ኮይኖም ክሓልፉ እንገብሮ ጻዕሪ ከመይ እዩ፧ እዛ ቅድስት ሃይማኖት ዘይትናወጽ ምዃና ፈሊጥናን ተረዲእናን ኣብቲ ዘይምንዋጻ ቄምና ዘሎና ክንደዮነት ኢና፧ ኩላትና ርእስና እንምርምረሉ ፣ኣብ ስሩት መሰረት ምህላውናን ዘይምህላውናን ደጊምና እነረጋግጸሉ እዋን ኢና ዘሎና፣፣ እዚ ስለ ዝኾነ እምበኣር ክርስቲያን ብምዃኑ ፣ኣብ መሰረት ነቢያትን ሃዋርያትን ብምስራትና ክመጻና ንዝኽእል ዝኾነ ይኹን ናይ ህይወት መሰናኽላት ብሓይሊ ኣምላኽ ክንሰግሮ ከም እንኽእል ኣሚና ጽኑዓት ኮይና ክንርከብ ይግባኣና፣፣
5. ብሰንኪ ብዝሒ ክፍኣት ፍቅሪ ብዙሓት ክትዝሕትል እያ (ማቴ24፣12)
ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ናቱ ተኸተልቲ ንዝኾኑ ንስሙ መስከርቲ ክረኽቦም ዝኽእል ሽግርን መከራን እንታይ ምኻኑ ኣስፊሑ ድሕሪ ምግላጽ ፡ በቲ ግዜ እቲ ብዙሓት ክሰናኸሉ(ዝቐደመት ሃይማኖቶም ገዲፎም ክወጹን ክልውጡን) ንሓድሕዶም ክጸላልኡ ንሞት እውን ኣሕሊፎም ክወሃሃቡ፣ ብሓይሊ ጉልበት ብዂናትን ብስሕለት ሴፍን ሰባት ሃይማኖቶም ክኽሕዱ እንተ ኣበዩ እውን ብሞት ክቕጽዑ ክግበር እዩ ክብል ገለጸሎም፣፣ ኣብ ብዙሕ ናይ መጽሓፍ ቅዱስ ክፍልታት ተመዝጊቡ ከምዘሎ ፍቕሪ ናይ ኩሉ ስነ ምግባራት መሰረት እያ፣፣ ፍቕሪ ኣብ ዘለወሉ ግዜ ሰብ ፈጺሙ ካብ ሓጥያት ይፍለ፣፣ ንኣምላኽን ንሰብን ምፍቃር ኩሉ ሕጊ ኣብኡ ስለ ዘሎ ምስ ዲያብሎስ ዘለዎ ርክብ ፈጺም የለን፣፣ ኮታስ ፍቕሪ እንተድኣ ኢልና ንሰባትን ንኣምላኽን ምግልጋል እዩ፣፣ ኣምላኽና ኢየሱስ ክርስቶስ ክሳዕ ሞት ከም ዘፍቐረና ንሕና እውን ብኹሉ ህይወትና እሙናት ኮይንና ፍቕርና ምሉእ ክኸውን ይግባእ፣፣ ብኣንጻሩ ኣብዚ ዘመን እዚ (ኣብ መጨረሽታ ግዜ) ከምቲ ቅዱስ እግዚኣብሔር ወልድ ንቅዱሳን ሃዋርያት ዝገለጸሎም ሰባት ንስጋዊ ፍትወቶም ክብሉ ሰባት ክቐትሉ፣ ሰብ ሓዳር ክፈላልዩ፣ ንዝኣምንዎም ዝነበሩ ሰባት ክጠልሙ ፣ኩሉ ናይ ዲያብሎስ ስራሕ ግብረ ስጋን ሓጢያትን ብምፍጻም ኣብ ሰባት ዝነበሮም ጽቡቕ ዝምድናን ሓልዮትን ሓዲጎም ጨካናትን ተፈኽነንትን ስለ ርእሶም እምበር ስለ ሰባት ሓልዮት ዘይብሎም ዝኾንሉ ግዜን ሰዓትንእዩ (1ቆሮ13፣43, ዮሃ15፣12, 2ጢሞ3፣2፣3፣21, 2ጴጥ3፣)
ብኻልእ ወገን ሰባት ኣብቲ መጨረሽታ ግዜ ስለ ገንዘብ፣ ሽመት፣ ልብሲ ፣ዝናን ክብሉ እታ ኣብ ኣምላኽ ዝነበረቶም ፍቕሪ ገዲፎም ኣንጻር እግዚኣብሔርን ቅዱሳናቱን ዝስለፍሉ ግዜ እዩ፣፣ ጎይታ ነዚ ነገር እዚ ድሕሪ ምግላጹ ብዛዕባ መፍትሒኡ እውን ገሊጹ ኣሎ፣፣ እቲ ቃል ድማ ከምዚ ይብል፣ “ እቲ ክሳዕ መወዳእታ ዝዕገስ ግና ንሱ ክድሕን እዩ” (ማቴ24፣13) ምኽንያቱ ናይ ህይወት ኣኽሊል ዝርከብ ንዝመጽእ ፈተና ኩሉ ብትዕግስቲ እሙን ኮይንካ ምስ እትርከብ ጥራሕ ስለ ዝኾነ (ራእ2፣10)። ቀጺሉ ከኣ “ንኹሎም ኣህዛብ ንምስክርነት (መፍረዲ) መታን ክኸውን እዚ ወንጌል መንግስቲ እዚ ኣብ ምሉእ ዓለም ክስበኽ እዩ፣ ሽዑ መወዳእታ ክኸውን እዩ” (ማቴ24፣14)፣፣ ሎሚ መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ኢድ ኩሉ ሰብ በጺሕሉ ዘሎ ዘመን እዩ፣፣ ካብዚ ንላዕሊ እውን ኣብቲ መጨረሽታ ሰዓት ኣብ ኩሉ ሰብ ክበጽ እዩ፣፣ እንተኾነ እቶም ድሮ ኣብ ኢድና ዘሎ ሰባት ከምቲ እግዚኣብሔር ዝኣዛዘና ንኸይድ ኣሎና ዶ፣፣ ምናልባት ጽባሕ እዚ ሒዝናዮ ዘሎና መጽሓፍ ቅዱስ መፍረዲና ኮይኑ ከይርከብ ክንጥንቀቕ ፣ኣብ ቤትና ዓጺፍና ክነቐምጦ ዘይኮነስ ክነብረሉ ፣ብብርሃኑ ብርሃን ርኢና ካብዛ ጸልማት ዝኾነት ዓለም ክንፍለ፣ብ ርሃን ኬንና ከኣ ንሰባት ናብ ብርሃንዊ ኣምላኽ ክነቕርቦም ይግባኣና እዩ፣፣
6.እቲ ዘንብብ የስተውዕል ማቴ24፣15
ጎይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ ናይ መጨረሽታ ዓለም ምልክታት ድሕሪ ምግላጹ፣“እቲ ብነቢይ ዳንኤል ዝተነግረ ናይ ጥፍኣት ርኽሰት ኣብታ ቅድስቲ ስፋራ ቖይሙ ምስ ረኣኹም ፣እቲ ዜንብብ የስተውዕል” ክብል ተዛረቦም፣፣ እዚ ቃል እዚ ኣቐዲሙ ነቢይ ናይ እግዚኣብሔር ዝኾነ ዳኒኤል ኣብ ምዕራፍ 11፣31 ከምኡ ከኣ ኣብ ምዕራፍ 12፣11 ገሊጽዎ ኣሎ፣፣ እዚ ናይ ነቢይ ዳኒኤል ትንቢት ከኣ፣
ቀዳማይ- ስለ ጥፍኣትን ሕልቀትን ኣይሁድ ዝተዘርበ እዩ ፣፣ እዚ ከኣ እንሆ ናይ ሮማ ንጉስ ጥጦስ ናብ ኢዮሩሳሌም መጺኡ ንቤት መቕደስ ኣፍሪሱ ንህዝቢ እስራኤል ብዙሕ ሽግርን መከራን ኣውሪድሎም እዩ፣፣ እዚ ኣብ ግዜኡ ተፈጺሙ እዩ (ዘመኑ ብሰብዓ ዓመተ ምሕረት)፣፣
ካልኣይ፣ እዚ ናይ ንጉስ ጥጦስ ምምጻእን እቲ ቅዱስ ናይ እግዚኣብሔር ስፋራ ዝኾነ ቤተ መቕደስ ምዕናውን ኣብቲ ቅዱስ ስፍራ ምቛሙን ሽዑ ኣብ ግዜኡን ሰዓቱን እኳ እንተተፈጸመ፣ ፍጻሜኡ ግና ናይ ሓሳዌ መሲሕ (ጸረ ክርስቶስ ) ምምጻእን ንገዛእ ርእሱ ኣምላኽ ከይኮነ ኣምላኽ’የ ዝብለሉን ነቲ ዝምለኽ እግዚኣብሔርን ስርዓተ ኣምልኾን ዝቃወመሉን ዘመን ከም ዝመጽእን ንሕና እቶም ናይ ክርስቶስ ተኸተልቲ ድማ ጸኒዕና ክነብር ከም ዘሎና ከብርህ ከሎ እዩ ፣፣
ብትንቢት(ዳኒ11፣31 ፣12፣11)፣ብወንጌል(ማቴ24፣15)፣ብመልእኽቲ(2 ተሰ 2፣3) ከም ዝተነገረ ኣብ ናይ እግዚኣብሔር ናይ ቅድስና ስፍራ (ቤት መቕደስ)፣ ኣብ ዓጸደ ቤቱ ዘይግቡእ ስራሕ ዝሰርሑ ማለት ዝሙት ክፍጸም፣ ገንዘብ ክስረቕ፣ ክሕደት ክንገር፣ጽላቱን ታቦትን ክድፈር ኣብ ልዕሊ ቅዱሳን ኣሳእል፣ ታቦት ፣መስቀል ፣ኣምላክነት ናይ ኢየሱስ ክርስቶስ ክጠሓስ ፣ጸረ ቅድስት ድንግል ማርያም ፣ቅዱሳንን፣ገድሎምን ፣ቅዱስ ቁርባን ዘቃልሉ ሰባት ምትንስኦም ኣብቲ ቅዱስ ስፍራ ናይ ጥፍኣት ርኽሰት ናይ ምቛሙ ምልክታት እዮም፣፣ ስለዚ ሎሚ ንሕና እንርከበሉ ግዜን ሰዓትን ናይ ዋዜማ ሰዓት ከም ምዃኑ መጠን ካባና ዝድለ እንተሃልዩ ኣብ ሃይማኖት ጸኒዕና ብምግባር ፣ብንስሓ ተሓጺብና ፣ብቕዱስ ቁርባን ተኸሊልና ፣ብጸሎት ካብ ዕለት ናብ ዕለት ነቒሕና ምጽባይ ጥራሕ እዩ፣፣
ጎይታ ገሊጽዎ ከም ዘሎ እቲ ዘንብብ ከስተውዕል ይጋባእ፣፣ እንታይ ኣሎን እንታይ ክገብር ከም ዝግብኦን ምፍላጥ የድልዮ፣፣ ምንባብ ንባዕሉ እኹል ኣይኮነን፣፣ ስለ ዘንበብካ ጥራሕ ምስትውዓል ኣሎ ክበሃል ኣይከኣል፣፣ እቲ ናብ ኢየሩሳሌም ክሰግድ ኢሉ ዝመጸ ስሉብ ኢትዮጵያዊ ትንቢት ኢሳይያስ ምዕራፍ 53 የንብብ ነይሩ እዩ ከስተውዕል ግን ኣይተረኽበን (ግ.ሃዋ8፣1-መፈ)፣፣ ስለዚ ነቲ እነንብቦ ብዓይኒ ልቦናና ክነስተውዕሎ እግዚኣብሔር ዓይነ ልቦናና ይኽፈተልና። ኣሜን፣፣
7.ንጥኑሳትን ንመጥበውቲ ሕጻናትን ወይልኤን ማቴ24፣19
ቀጺሉ ጎይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ “ እቲ ዘንብብ የስተውዕል” ድሕሪ ምባሉ፣
ቀዳማይ፣ “ሽዑ እቶም ኣብ ይሁዳ (ኣብ ቤተልሔም) ዘለዉ ናብ እምባታት ይህደሙ”
ቤተልሔም ራሄል ሰበይቲ ያዕቆብ ዝተቐበረትሉ ፣ልቢ ኣምላክ ዳዊት ብነቢይ ናይ እግዚኣብሔር ሳሙኤል ተቐቢኡ ንንግስነት ዝበቕዓላ ፣ነቢይ ሚክያስ ክርስቶስ ከም ዝውለድ ዝተነበየላ፣ ዘሩባቤል ዝነገሰላ ፣መድሃኔኣለም ኢየሱስ ክርስቶስ ካብ ድንግል ማርያም ዝተወለደላ፣ጓ ሶት ንፈጣሪኦም ናይ ኣምልኾ ስገደት ፣ንድንግልማርያም ናይ ጸጋ ስግደት ዝሰገድሉ ፣ሰብኣ ሰገል ወርቂ ፣ዕጣን፣ ከርቤ ዘቕረብሉ ፣እንስሳ ብእስትንፋሶም ዘሞቕሉ ፣መላእኽትን ዝዘመርሉ ፣ካብ ክልተ ዓመት ንታሕቲ ዝኾኑ ህጻናት ብሄሬድስ ዝተቐትልሉ ስፍራ እያ (ዘፍ35፣16,1ሳሙ16፣13,ሩት1፣1,ሚክ5፣2,ማቴ2፣1,ሉቃ2፣4,ማቴ2፣16)፣፣ ቤተልሔም ናይ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያምን ናይ ቤተክርስቲያንን ምሳሌ እያ፣፣ ስለዚ እዩ ከኣ “ኣብ ይሁዳ (ቤተልሔም ) ዘለዉ ናብ እምባታት ይህደሙ” ዝተባህለ፣፣
1.ብሃይማኖትን ብምግባርን ጸኒዕም ዘለዉ ሰባት ረዴት እግዚኣብሔር እምባ፣ መጸግዒ ይግበሩ ማሌት እዩ፣፣ ምኽንያቱ፣ “ከምቲ ኣብ ዙርያ ኢየሩሳሌም እምባታት ዘሎ ከምኡ ኸኣ እግዚኣብሔር ካብ ሕጂ ክሳዕ ዘልኣለም ኣብ ዙርያ ህዝቡ ኣሎ(ብረዲኤት ይሕልዎም)” (መዝ125፣2)
2. ቅዱሳን ነብያት ደብረ መቅደሱ (ናይ ቅድስና እምባ፣ደብረ ጽዮን/እምባ ጽዮን/ ድንግል ማርያም እምባ መጸግዒ ይግበሩ ማለት እዩ፣፣ ምኽንያቱ ብኣማላድነታ ካብ ክፉእ ዘበለ ስለ እተድሕነና፣፣ ንዓኣ ንድንግል ማርያም ጸግዒ ጌይሩ ዝሓፈረ ብጸላእቱ ዝተሳዕረ ሰብ ስለ ዘየለ፣፣ ነዚ ኣምለኪቱ ቅዱስ ዳዊት ልቢ ኣምላክ፣ “ኣነ ኣብ ጽዮን ኣብቲ ቕዱስ እምባይ ንንጉስይ ሸምኽዎ” (መዝ2፣6) ክብል ዘሚሩ ኣሎ፣፣ በዚ ቃል ትንቢት ንጉስ ዝተባህለ ኢየሱስ ክርስቶስ ክኸውን ከሎ ጽዮን ዝተባህለት ድማ ቅድስት ድንግል ማርያም እያ፣፣
3. ቅዱሳን ኣኽራን(ኣድባር ቅዱሳን) ዝተባህሉ ቅዱሳን መጸግዒ ፣እምባ ምግባር እዩ፣፣ ምኽንያቱ ብኣማላድነቶም ከም ዕርድን መጸግዒ እምባን ኮይኖም ስለ ዝከላኸሉልና፣፣ ሎጥ ብሃይማኖት ጸኒዑ ናብቲ እምባ ስለ ዝሃደመ እዩ ካብ ሰብ ሰዶምን ጎመራን ጥፍኣት ዝደሓነ (ዘፍ19፣1-መፈ)።
ስለዚ ናብ እምባ ምህዳም ክበሃል ከሎ፣ ናብ ናይ እግዚኣብሔር ምሕረት፣ ናብ ናይ ድንግል ማርያም ኣማላድነት ፣ናብ ናይ መላእክቲ ኣማልድነትን ረዲኤት ፣ናይ ቅዱሳን ኣማልድነት ጸጋን በረኸት ምጽጋዕ ማለት ክኸውን ከሎ እዚ ከኣ ካብቲ ዝመጽእ መዓትን ሽግርን ከምእንወጸእ ይገብረና። ስለ ዝኾነ እዩ ከኣ “እቶም ኣብ ይሁዳ ዘለዉ ናብ እምባታት ይህደሙ” ተባሂሉ ዝተጻሕፈ፣፣
ካልኣይ፣ እቲ ኣብ ዝባን ናሕሲ ዝጸንሔ ከኣ ኣብ ቤቱ ንዘሎ ክወስድ ኣይውረድ፣፣
ሳልሳይ፣ እቲ ኣብ በረኻ (ኣብ ግራት )ዝጸንሔ ድማ ክዳኑ ክወስድ ኢሉ ንድሕሪት ኣይመለስ፣፣
እዚ ማለት እቶም ኣብ እምነት ዘለዉ ረዴት እግዚኣብሔር ጸግዒ ገይሮም ኣብ ሃይማኖት ጸኒዖም ብምግብረ ጽድቂ ድኣ ይሸለሙ እምበር ካብ ልዕልና ነፍሲ ምድራዊ ስራሕ ክሰርሑ ካብ ክብሮም ኣይውረዱ፣፣ ስራሕ ጽድቂ ኣብ ምስራሕ ዝተዋፈረ ነፍሱ ብንስሓን ብቑርባንን ዝመርሕ፣ ናይ ምጽዋት፣ ጾምን ካልእን ናይ ጽድቂ ስራሕ ዝፈልጥን ዝትግብርን ሰብ ነዚ ኩሉ ገዲፉ ናብ ሓጥያት ዓለም ካብ ምንሳሕ ናብ ዘይምንሳሕ ፣ጽድቂ ዘበለ ካብ ምግባር ከቋርጽ ኣይግባእን፣፣
ከምኡ ድማ ኣብ ምናኔ(በረኻ) ዘሎ ሰብ ዓለማዊ ተግባር ክሰርሕ ንድሕሪት ኣይመለስ፣፣
ራብዓይ፣ በተን መዓልታት እቲኤን ንጥኑሳትን ንመጥበውትን ወይልኤን
ብግዜ ስደት ጥኑሳት ኣብ ጉዕዞ ክሓርሳ ይኽእላ፣ ከምኡ ድማ ጥኑሳት ከም ምዃነን መጠን ኣብ ስደት ግዜ ብዙሕ ሽግር እዩ ዘጋጥመን፣፣ መጥበውቲ ህጻናት እውን ኣብ ግዜ ስደት ደቀን ዝስተን ዝብላዕን ስለ ዝሓትወን ኣብ ግዜ ስደት ኣዝየን እየን ዝሽገራ፣፣ ስለዚ ጥኑሳት ኮና መጥበውቲ ህጻናታ ኣብ ግዜ ስደት ኣዝዩ ብዙሕ ዝኾነ ከቢድ ፈተናታት እዩ ዘጋጥመን፣፣ ህይወተን ንስደት ምቹእ ኣይኮነን ንኹሉ ሓደጋታት ከኣ ዝተቓልዓ እየን፣፣ ምስጢሩ ግና፣
ብሕልና ጠኒሶም፣ ብቓል ወሊዶም ፣ንሓጢኣት ብተግባር ዘዕብዩ ሰባት ወይልኦም፣ መከራ ነፍሲ ክረኽቦም እዩ(ያዕ1፣15)፣፣ ግብሪ ሓጢኣት ተማሂሮም ብምንፍቕና ሰልጢኖም ዝነብሩን ነቲ ግብሪ ኽፍኣት እና መሃሩ ከምኣቶም ከም ዝገብሩ እሞ መጨረሽታ ዓለም-ምጽኣት ክርስቶስ ዘርክቦም ሰባት ወይልኦም ፣፣
8.ህድማኹም ብኽረምቲ ወይ ብዕለተ ሰንበት ከይከውንሲ ጸልዩ ማቴ 24፣20
መከራ ዘይተርፍ እዩ እንተኾነ “ህድማኹም ብኽረምቲ ወይ ብዕለተ ሰንበት ከይከውንሲ ጸልዩ” (ማቴ24፣20) ክብል እዩ ጎይታ(ኢየሱስ ክርስቶስ) ንቅዱሳን ሃዋርያት ነጊርዎም፣፣
ክረምቲ ኩላትና ከም እንፈልጦ ማይን ጭቃን ዝበዝሖ ዘራእቲ ኣብ ቆጽልን ዕንበባን ዝርከብሉ ፣ዝብላዕ ፍረ ወይ ድማ እኽሊ ዘይርከቦ ወቕቲ እዩ፣፣ ሰንበት እውን መዕልቲ ዕረፍቲ እዩ፣፣ ክረምቲ ጭቃን ዝናብን ዝበዝሖ ስለ ዝኾነ ንምህዳም ኣይምችእን እዩ፣፣ ብዕለት ሰንበት ህድማ እንተ ኣጋጠመ እውን በዓል ስለ ዝኾነ መገዲ ዝሕብር ኣይርከብን፣፣
ስለዚ ጎይታና እዚ ምባሉ ንስኻትኩም ‘ውን ፍረ ጽድቂ ከየፍረኹም ብቖጽሊ ዝምሰል እምነት ጥራሕ ሒዝኩም፣ ከምቲ ብመዓልቲ ሰንበት ሰብ ካብ ስጋዊ ስርሑ ዘዕርፍ ንስኻትኩም እውን ካብ ኩሉ ናይ ጽድቂ ስራሕ ኣዕሪፍኩም፣ ካብ ጽድቂ ርሒቕኩም ከለኹም ሞት ከየርክበኩም ጸልዩ ንኽብል ዝተዛረቦ ቃል እዩ፣፣ ሎሚ እውን ኣብዚ ወለዶእዚ ዘሎና ናይ ውልቅና ምጽኣት ከየርከበና ከሎ ብእምነትን ብግብርን ጸኒዕና ክንርከብን ድልዋት ክንከውን ይግባእ፣፣ እዚ ክንገብር ኣምላኽና እግዚብሔር ብጸጋኡ ይደግፈና፣፣ ኣሜን!!!
9.ሓሰውቲ መሲሓትን ሓሰውቲ ነብያትን ክትንስኡ እዮም ማቴ24፣24
“ከመይ ሽዑ ካብ መጀመርታ ዓለም ኣትሒዙ ክሳዕ ሎሚ ዘይኮነ ፣ድሕሪ ሕጂ እውን ከቶ ዘይከውን ብርቱዕ መከራ ክኸውን እዩ እተን መዓልታት እቲኤን ዘይሓጽራ ነይረን እንተ ዝኾናስ ስጋ ዝለበሰ ዘበለ ኣይምደሓነን ነይሩ፣ ግናኻ እተን መዓልታት እቲኤን ምእንቲ እቶም ሕሩያተይ ክሓጽራ እየን”(ማቴ24፣22)። ሓሳዊ መሲሕ ( ጸረ ክርስቶስ) ዝገሃደለን መዓልታት ሰለስተ(3)ዓመትን ሽዱሽተ ወርሕን እየን (ራእ11፣2-8፣13፣5-7,ዳኒ12፣11-12) ከምኡ እውን ካብ መዓልቲ ሲሶ፣ ካብ ለይቲ ሲሶ ይጎድል፣ ቀልጢፉ ይመሲ ቀልጢፉ ይወግሕ፣፣ ስለዚ ክሓጽራ እየን በለ (ራእ8፣12)።
ሽዑ ዝኾነ ሰብ ፣ክርስቶስ ኣብዚ ኣሎ ወይ ኣብቲ ኣሎ እንተ በለኹም ኣይትእመኑ ፣፣ ምኽንያቱ ብስም ክርስቶስ ዘታልሉ ሓሰውቲ ነቢያት(መማህራን) ክለዓሉ እዮም ፣፣ ንመስሓቲ ዝኸውን ዓቢ ትእምርትን ተኣምራትን ክገብሩ እዮም(ዘጸ7፣11)። ኣይከኣሎምን እምበር እንተ ተኻእሎምስ ነቶም ሕሩያት እኳ መስሓትዎም፣፣ ከመይሲ ምብራቕ (ጸሓይ) ካብ ምብራቕ ወጺኡ ክሳዕ ምዕራብ ከምዝርኤ፣ ምጽኣት ክርስቶስ ድማ ከምኡ ክኸውን እዩ፣፣ ገምቢ ኣብ ዘለዎ ኣሞራታት ከኣ ኣብ እዮም ዝእከቡ፣፣ ቅዱስ ሉቃስ ከም ዝጸሓፎ “ኣበይከ እዩ፧” ኢሎም ሓተትዎ (ሉቃ178፣37)። እዚ ማለቱ ክርስቶስ ኣብ ዘለዎ ምእመናን ኣብኡ ክእከቡ እዮም፣፣
10.ብደመና ሰማይ ክመጽእ ከሎ ምስ ረኣይዎ ክበኽዩ እዮም ማቴ24፣30
“ድሕሪ ናይተን መዓልታት እቲኤን ብኡንብኡ ጸሓይ ክትጽልምት እያ፣ ወርሒ እውን ብርሃና ኣይክትህብን እያ፣፣ ማለት ክትሓልፍ እያ፣ ከዋኽብቲ ካብ ሰማይ ክወድቁ እዮም ማለት ክሓልፉ እዮም፣ ሓይልታት ሰማያት ድማ ክናወጹ እዮም፡ ክሓልፉ እዮም ሽዑ ከኣ ምልክት ወዲ ሰብ (ኣሰረ ርግዘቱ ፣ኣሰረ ቅንዋቱ )ኣብ ሰማይ ክርአ እዩ፣፣ እንሆ ድማ ኩሎም ኣብ ዓለም ዘለዉ ወገናት ፣ወዲ ሰብ ብሓይልን ብዓቢ ክብርን ማለት “ቅዱስ እግዚኣብሔር ዘያነስኦሙ ለሙታን” ተባሂሉ ብመላእኽቲ እና ተመስገነ ብደመና ሰማይ ክመጽእ ምስ ረኣይዎ ክበኽዩ እዮም፣፣ ደመና ሰማይ ዝበሎ ባህርያዊ ክብሩን ግርምኡን እዩ፣፣ ክበኽዩ እዮም ማለቱ ኣሰውረ ርግዘቱን ኣሰረ ቅንዋቱን ተገሊጹ ስለ ዝረኣዮም እዩ (ራእ 1፣7)።
ንኣባ ጳኩሚስ ከም ዝተራእዮ ፣ኣባ ጳኩሚስ ክሰግድ ከሎ ርሃጹ ወሪዱ ንመሬት ጭቃ ገበሮ ብኡብኡ ጎይታ ተገልጸሉ እሞ ፣ጎይታይ ንዓኻ ክረክብ ኢለ እየ ዝደክም ዘለኹ በሎ፣፣ ጎይታ ድማ ኣነ እውን እምበር እዚ ኩሉ ዝኾንኩ ንዓኻ ኢለ እየ ኢሉ ብዕለተ ዓርቢ ከም ዝተሰቕለ ኮይኑ ተራእዮ፣፣ “ኣዘክሮተ ፍቅር ለጻድቃን ኣዘክሮተ በቀል ለሓጥኣን” እዩ፣፣
ንሱ ንመላእኽቱ ብብርቱዕ ድምጺ መለኸት ክልእኮም እዩ፣፣ ንሳቶም ድማ ንሕሩያቱ ካብ ሓደ ወሰን ሰማይ ክሳዕ እቲ ሓደ ወሰን ካብ ኣርባዕተ መኣዝን ክእክብዎም እዮም፣፣ ምሳሌኡ ካብ ኦም በለስ ተማሃሩ፣ ጨንፈር ምስ ለምለመ ቖጽላ እውን ምስ ጠጥዔ ቀውዒ ከም ዝቐረበ ትፈልጡ ኢኹም ፣፣
ኦም በለስ ናይ ቤት ኣይሁድ ምሳሌ
ዘመነ ጥጦስ ብቖጽሊ
ዘመነ ሓሳዊ መሲሕ ብዕንባባ
ምጽኣተ ክርስቶስ ብፍረ መሲሉ ተናገረ ፣፣
ከምኡ ከኣ ንስኻትኩም ነዚ ኩሉ ነገራት ምስ ረኣኹም ከም ዝቐረበ ፣ኣብ ኣፍ ደጌ ከም ዝበጽሔ ፍለጡ። ኣብ ኣፍ ደጌ ዝበጽሔ ሰብ ቀልጢፉ ከምዝኣቱ ምጽኣት ክርስቶስ ከኣ ቀልጢፉ ከም ዝመጽእ ፍለጡ።
እዚ ነገራት እዚ ኩሉ ክሳዕ ዝፍጸም እዚ ወለዶ እዚ (ቤተ ኣይሁድ) ከም ዘይሓልፍ ብሓቂ ይብለኩም ኣለኹ።
ቀዳማይ፣ ሰማይን ምድርን ክሓልፍ እዩ ቃለይ ግና ኣይክሓልፍን እዩ፣፣
ካልኣይ፣ ኣነ ሕለፍ ዝበልክዎ ኪሓልፍ እዩ፣፣ ኣነ ሕለፍ ዘይበልክዎ ግና ኣይክሓልፍን እዩ (እብ12፣26)።
ሳልሳይ፣ ሕገይ ዘይሕሉ ክሓልፍ እዩ፣፣ ሕገይ ዝሕሉ ግና ኣይክሓልፍን እዩ (ዮሃ2፣17)።
11.ንምጽኣት ጎይታ ሰዓታን ዕለታን ዝፈልጣ የለን ማቴ24፣36
ነዚ ኩሉ ምስ ተዛረበ ጎይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክስርቶስ ናይ መጨረሽታ ቃሉ ስለ እታ ናይ መጨርስታ ናይ ምጽኣቱ ዕለትን ሰዓትን እዩ ተዛሪቡ። ነታ መዓልቲ እቲኣን ነታ ሰዓት እቲኣን ግና ብዘይካ ኣብ(ኣቦ) በይኑ ፣ናይ ሰማይ መላእኽቲ ኮኑ ወዲ ሰብ ኮነ ሓደ እኳ ዝፈልጣ የልቦን፣፣
1.ዘመኑ ዘመነ ዮሓንስ ፣ወርሑ መጋቢት ፣ዕለቱ እሁድ (ሰንበተ ክርስቲያን) ፍርቂ ለይቲ ከምዝኾነ ፍሉጥ ዶ ኣይኮነን፧ እንተበልና ብዙሕ ዘመነ ዮሓንስ፣ ብዙሕ ወርሒ መጋቢት፣ ብዙሕ ዕለተ እሁድ (ሰንበት) ስለ ዘሎ ተፈልዩ ክፍለጥ ስለ ዘይከኣል እዩ፣፣
2.ብዘይካ ኣብ በይኑ ወልድ ኣይፈልጣን እዩ በለ፣፣
ነቲ ሕቡእ ዘይፈልጥ ዝነበረ ባሕርይ ሰብነቱ ምኽንያት ክህብ ኢሉ እዩ እምበር ሕቡእ ዘይፈልጥ ኮይኑ ኣይኮነን ከም ዝበሎ ቅዱስ ቄርሎስ ኣብ (ሃይማኖት ኣበው 75፣3፣79፣32)፣፣ ቅድሚ ተዋህዶ ዘይፈልጥ ዝነበረ ስጋ ከም ዝተወሃሃደ ንምግላጽ ዝተዛረቦ እዩ እምበር ስለ ዘይፈልጥ ኮይኑ ኣይኮነን። ድሕሪ ተዋህዶ ግን ስጋ ኣይፈልጥን እዩ ኣይበሃልን። ኩሉ ሃብቲ መሎኮት ብተዋህዶ ናይ ስጋ ፣ኩሉ ሃብቲ ስጋ ድማ ብተዋህዶ ናይ መሎኮት ኮይኑ እዩ። ከመይ “ብዘሎ መዝገብ ጥበብን ፍልጠትን ኣብ ክርስቶስ እዩ ተሰዊሩ ዘሎ” (ቆላ2፣3) ከም ዝበለ ቅዱስ ጳውሎስ።
ከምቲ ብቅድሚ ማይ ኣይሂ ዝነበረ ቅንያት ክሳዕ እታ ኖህ ኣብ መርከብ ዝኣተወላ መዓልቲ ክበልዑን ክስተዩን ክዋሰቡን ዝጸንሑ እሞ ማይ ኣይሂ መጺኡ ንኹሉ ክሳዕ ዘጥፍእ ዘይፈለጡ፣ ኣመጻጽኣ ክርስቶስ ከኣ ከምኡ ክከውን እዩ፣፣
ቀዳማይ፣ ሽዑ ክልተ ሰብ ኣብ ሓደ ግራት ክጸንሑ እዮም፣ እቲ ሓደ ብሞት ክውሰድ እቲ ሓደ ድማ ብሕይወት ክሕደግ እዩ።
ካልኣይ፣ ኣብዚ ዓለም ባሕታውያን ይነብሩ፣ ከም እንጦንስ መቃርስን ዝበለ ናብ ገነት ይውሰድ። ከም በዓል መቅጹት ቁራዕ ወርቂ ኣብ ትርኣሱ ዝቐበረ ድማ ናብ ገሃንም ይሕደግ።
ኣብዚ ዓለም ድኻታት ይነብሩ ከም ኣልኣዛር፣ ከም ሓዋርያት ዝበለ ናብ ገነት ይውሰድ ከም ይሁዳ ከም ኣይሁድ ዝበለ ናብ ጋሃንም ይሕደግ።
ኣብዚ ዓለም ሃብታማት ይነብሩ ከም ኣብርሃም፣ ከም ኢዮብ ዝበለ ናብ ገነት ናብ መንግስተ ሰማያት ይውሰድ፣፣ ከም ኪራም ከም ነዌ ዝበለ ናብ ሲኦል ናብ ገሃንም ይሕደግ፣፣
እምበኣርከስ ጎይታኹም በየነይቲ ሰዓት ከምዝመጽእ ኣይትፈልጡን ኢኹም እሞ ንቕሑ። ግናኸ እዚ ድኣ ኣስተውዕሉ፣፣ በዓል ቤት ሰራቒ ዝመጻላ ሰዓት እንተዝፈልጥ ነቒሑ ምሓለወ ነይሩ፣፣ ቤቱ ክትኳዓት እውን ኣይምሓደገን፣፣ እምበኣርከስ ንስኻትኩም’ውን ወልደ እጓለ እመሕያው ኢየሱስ ክርስቶስ ብዘይ ሓሰብኩምዎ ሰዓት ክመጽእ እዩ እሞ ተዳሊኹም ንበሩ (ማቴ24፣36-44)።
ኣርእስቲ መዝሙር ንባባት ምስባክ
እንዘይነብር እግዚእነ 1ተሰ4፣13-ፍጻ መዝ 50፣2-3
ውስተ ደብረዘይት 2ጴጥ3፣7-15
ግ.ሓዋ24፣1-22
ማቴ24፣1-36


text:
ዓመታዊ ገምጋም ሃማደኤ ጨንፈር ኢጣልያ
ካብ 12 ከተማታት ኢጣልያ (ካታንያ – ባሪ – ናፖሊ – ቴራሞ – ፔስካራ – ሮማ – ፊረንሰ – ቦሎኛ – ፓርማ – ሚላኖ – ብረሻ) ዝተኣከባ ኣካየድቲ ኣካላት ሃማደኤ ጨንፈር ኢጣልያ ሰንበት 13/11/ 2016 ኣብ ከተማ ሚላኖ ዓመታዊ ስራሕ ገምጋም ኣካይደን።
ኣብ መእተዊ ኣደመንበር ሃማደኤ ዞባ ኤውሮጳ ወ/ሮ ንግስቲ ጸጋይ: ንኹሎም ተኻፈልቲ እንቓዕ ብድሓን መጻኹም ብምባል ዛዕባን መደብ ስራሕን ድሕሪ ምግላጽ ንኣምባሳደር ፍስሓጽየን ህሉው እዋናዊ ኩነታት ንኸብርሃለን ኣብ መድርኽ ዓዲማቶ። ኣምባ/ ፍስሓጼን ጴጥሮስ ንተራ ሃማደኤን ኣዴታት ኢጣልያ ኣብ ቓልሲ ብምዝካርን ብምምጋስን ድሕሪ ምምስጋኑ: ብሕጽር ዝበለ ኣብ ልምዓታውን ዲፕሎማስያን መዳያት ዘተኮረ መግለጺ ኣቕሪቡ: ቀጺሉ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝተበየነ ዘይፍትሓዊ እገዳ መታን ከይልዓልን ኤርትራ ንእተካይዶ ዘላ ናይ ልምዓት መደባት ንምትዕንቓፍን ብጉልባብ ሰብኣዊ መሰላት ዝካየድ ዘየዕርፍ ተጻብኦ ሳላ ሓያል መኸተ ህዝብን መንግስትን: ዕርቓኑ እንተቐልዐ እናተሳዕርን ይኸይድ ከም ዘሎ ምስ ኣብነታቱ ኣብሪሁ።
ሓላፊ ህዝባውን ኮማውን ጉዳያት ኣብ ኢጣልያ ኣቶ ግርማይ ሃብተሚካኤል ውድብ ሃማደኤ ዝሓየለ ዝተረረን ዓንዲ ናይ ሃገርና ስለ ዝኾነ: ብፍላይ ከኣ ኣዴታት ኢጣልያ ከም ቀደምክን ተሪርክንን ተዋሃሂድክንን መኸተኽን ክትቅጽላን ነተን ኣብ ሃማደኤ ዝተወድባ ኣባላትክን ንሃማደኤ ዝፈጠረን ዘሐየለን ውድብ ህዝባዊ ግንባር ምኻኑ የእሚንክን ኣረዲኢኽንን ኣብ ህዝባዊ ግንባር ንኽውደባ ተካእትኽን መንእሰያት ክትውድባን ከተተባብዓን ናይ ኩሉኽን ሓላፍነት ኢዩ ብምባል ጽቡቕ ናይ ስራሕ ምንዮቱ ተመንዩለን። ኣብ ሚላኖ ዘለዉ ኣካየድቲ ካልኦት ውዱባትና ውን ናይ ጽቡቕ ስራሕ ምንዮት ገሊጾምለን።
ቀጺሉ ዓመታዊ ጸብጻብ ናይ ኩለን ከተማታት ቀሪቡ: ኣገዳሲ ክትዕን ገምጋምን ተገይሩሉ: ኣብ ከተማ ከረን ዝተሃንጸ መሰልጠኒ ደቀንስትዮ ዕድኡ ክሳብ ዝዓጹ ዝተፈላለየ መደባት እናዳለዋ ብዝልዓለ ንምዕዋቱ ክንቀሳቐሳ ቃል ኣትየን። ኣብ መጨረሽታ ኣምባ/ፍስሓጼዮን ነቲ ዝተኻየደ ሃናጽን ክትዕ ብምምጋስ: ኣገዳሲ ምኽርን ምትብባዕን ብምቕራብ ብዓወት ተዛዚሙ።
ኣብ ሰዓታት ድሕሪ ቀትሪ ብዙሓት ደቀንስትዮ ነበርቲ ሚላኖ ዝተኻፈልኦ ብኣደመንበር ሃማደኤ ኤውሮጳ ብ/ቲ ንግስቲ ጸጋይ ንጾታዊ ማዕርነትን ቃልሲ ደቀንስትዮ ኤርትራን ዝገልጽ ሰፊሕ ሰሚናር ኣካይዳ። ከም ቀደመን ኣብ ጎድኒ መንግስተን ኮይነን ሃገር ኣብ ምውሓስን ኣብ ልምዓትን ብዝበርትዐ ክምክታን ክቓለሳን ብምውሳን ብዓወት ዛዚመን።
ዓወት ንሓፋሽ !!
ሜድያ ኮሙኒታ ኢጣልያ


text:
ጽነት ክትኣስር፣ ኣኽሊል ሓርነት ክትጉምጎም ራ፣ ብሰንኪ ሕዱር ሕማም ውልቀ-መላኺ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ን20 ዓመታት ክርዳድ ፈርያ። ህዝቢ ኤርትራ ንዕስራ ዓመታት ብከንቱ መብጽዓታት ንከንባሁቕ ተገዲዱ። ዕስራ ዓመታት ሓሶት፣ ከንቱ ጃህራ፣ ኲናትን ጥፍኣትን። ሺሻይና ቀሪባ ኢያ፣ ወርቂ ክንሓፍስ ኢና፣ ጽባሕ ገዓት ጠስሚ ከብልዓኩም እየ ወ.ዘ.ተ…ኣብዚ ዕስራ ዓመታት ግን ክንደይ ካብ ህዝቢ ኤርትራ ብህግደፍ ሞይቱ…ተኣሲሩ…ተሰዲዱ…ጠፊኡ ኣሎ? ኣብዘን ዝሓለፋ ዕስራ ዓመታት መልክዕ ኤርትራ ኣብ ቅድሚ’ዛ እንነብረላ ግሎብ እንታይ ይመስል ኣሎ? ኣበይ ኣተዋ እተን ልዕሊ ዕስራ ዝኾና ፋብሪካታት ኤርትራ? ስለምንታይ ኣብዘን ዕስራ ዓመታት ሃገርና ናይ ድሕሪት ማርሻ ኣእትያ ንድሕሪት ጥራይ ከተኹድድ ተገዲዳ ኤርትራ? ወራር ናብ ባድመ…ጂቡቲ ስለምንታይ? ስለምንታይ ንጉዳይካ ዓጺፍካ ናብ ሎቖታ፣ ንጉዳይ ሶማል ድማ ርእሰ-ዓንቀጽ? ስለምንታይ ሓሶት ወራር ጂቡቲ…እንደገና ከኣ ወግዓዊ ምዝላቕ? ኣብዚ ቀረባ ግዜ’ውን መስደምማት ተዋስኦ ክንርኢ ኢና።
ናብ ኣስመራ ዝኣትዉ ገዳይም ተቓወምቲ…ሕሹኽሹኻት ይስማዕ ኣሎ። ምምላስ ዲፕሎማስያዊ ዝምድና ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያ! ኣምባሳደር ኤርትራ ናብ ኣዲስ ኣበባ ዝብል ዜና ክንሰምዕ ኢና! ስለምንታይ ኢና ንሕና ኤርትራውያን ሃገርና እናበረሰትን ህዝብና መሃነኑ እናጠፍአን ትምምምም! ስለምንታይ ኢና ካብቲ ውዲት ህግደፍ ምፍልላይ ብኣውራጃ፣ ሃይማኖት…ወ.ዘ.ተ ክንገላገል ዘይከኣልና።
ድባሕ! ጻማከ ለከንቱ ኤሳው… ዝተባህለ ከምዚ’ዩ። እንቋዕ’ቶም ምስ ንጹር ዕላማን እምነትን ዝተሰውኡ ፋኖታት ኣይትንስኡ! እንቋዕ እተን ኣብ ክንዲ ጀላቶን ብርቱኻንን፣ ስለ ናጽነትን ፍትሕን ክብላ ከም ህበይ ጓል በረኻ ፍረ ጋባን ቃርዒዶን እናሸምጠጣ፤ ዕድመ ንእስነተን ኣብ ጸምጸም በረኻታት ዘሕለፍኦ ዋዕሮታት ኣሓትና፣ ኣብ ዝባን ታንክታት ደይበን ዝድብላ ደቂ ኤርትራ ነዚ ሕሰም ተንሲአን ኣይርእየኦ። ስለምንታይ ዓለም ገፋሓ ክነሳ፣ ምጾታት ግን ጎረቤት ኤርትራውያን ኮይና?
እቶም ኣብ ጎላጉል ባርካ…ዝባን ደንደን…ሩባ ማይ ክላሽን…ዕርዲ ወርጨጋን ሩባ-ደብረሳላን…ዝባን ኩበይን ግንባር ጊንዳዕን…ኣብ ረመጨት ጓህሪ ሳሊና ዝሓረሩ…ካብ ኩለን ብሄራትናን ሃይማኖትናን ስለ ናጽነትን ሓርነትን ዝተወፈዩ… 33 ነፈርቲ ኲናት ኣብ ሰምበል ኣንዲዱ ኣብ ማእከል ጸላእቱ ዝተሰውአ መብራህቱ /ወዲ ረጋሒት/… ክሳድ ዓዲ ሽሩም ኣብ ክንዲ ቋሕ-ሰም ዘይኣክል ግዜ ብመድፍዕ ታንኩ ዝለኮተ ወዲ ባሻይ…ንመንገዲ ስጋለት ቀጣን በቲኾም ንስርሒት ፈንቅል ወርቂ ዋንጫ ዘጨበጡና ታንከኛታት ማጉላን የማነ ፍስሓጽዮንን…ኣሽሓት ካልኦት ደቂ ህዝቢን ከም ወዝቢ እንተዝቕልቀሉስ እንታይ’ኮን ምበሉ? ዳሕራይ ደኣ ይጽወዮ ይኸውን’ምበር ዘርዚርካ ዝውዳእ’ኮ ኣይኮነን።
ከመይ ቀኒኹም ክቡራት ተኸታተልቲ ‘ትልሚ: ንዘርኢ ክርዳድ’፣ ብመጀመርታ ንኩሉኹም ናይ መአረምታ፣ ምትብባዕን ደገፍን ኢ-መይል ዝሰደድኩምለይ ደጊመ አመስግን። ብፍላይ ከኣ ኢሳይያስ ንተጋዳላይ ኣብርሃም ተወልደ ንምቕታል /ንምስማም/ ዝተኸተሎ ኣገባብ ዝምልከት ዝሰደድኩምለይ ሃናጺን ሓቀኛን መአረምታ ብልቢ የመስግነኩም። ገለ ሰባት “…ናይ በዓል እገለ’ኸ ኣይግለጽን ዲዩ? ኣብ ከምዚ ዓ.ም. ዝነበረ ፍጻሜ ተሰጊሩ ኣሎ፣…ዝዓበየ ጉዳይ ተረሲዑ ከይከውን እስከፍ…ወ.ዘ.ተ…” ዝብሉ ሓበሬታታትን ለበዋታትን ጽሒፎም።
ብዙሓት ኣማውትኦም ዘይተፈልጠ ተጋደልቲ ጠፊኦም ኢዮም። ትንሳኤ ናይቶም ኣብ ግዜ ቃልሲን ብድሕሪ ናጽነትን ብኢሳይያስን ዓፋኒ ጭፍርኡን ዝተቐንጸሉ ገና ዘይተዘርበሎም ክገሃድ እንተኾይኑ ከኣ፤ እቶም ዘለና ታሪኾም ንተንትኖ። ሓደ ተኸታታሊ ጽሑፍ ክሳብ ‘ናይ መወዳእታ ክፋል’ ኢሉ ጽሑፉ ዝድምድም ዝግ ኢልካ ምጽባይ ይምረጽ። ምስጢራት ኢሳይያስ ኢልና ኣብ እንዛረበሉ ግዜ ግን፣ ኣይኮነን’ዶ እቶም ቋንቋናን ባህልናን ዘይፈልጡ ህዝቢ ዓለም፤ ንሕና’ውን ንምእማኑ ዘጸግመና ተግባራት ኢሳይያስ ክንሰምዕ ኢና። ግን ሎሚ ህሉዋት ስለዝኾንና፣ ብደሞም መርድእ ንኢሳይያስ ዝኾኖ ታሪኽ ንጽሕፍ ኣለና።
ሎሚ ኢሳይያስን ኢደ-በይዝኡ ዝነበሩን ገና ናብ ቤት ፍርዲ ከይቀረቡ እንከለዉ ንገበናቶም የንብብዎ ኣለዉ። በየናይ ዓንቀጽን ንኡስ ዓንቀጽን ከም ዝኽሰሱን፤ ፍዳ ናይቲ ዝወሓዘ ንጹህ ደም እንታይ ፍርዲ ይጽበዮም ከም ዘሎን ፈሊጦሞ ኣለዉ። ጽባሕ ንግሆ ኣብ ዝኽፈት መገባእያ ድማ ምስ ዶኩመንትና መሰኻኽር ኣለና። መሰኻኽር ገና ክውሰኹ ኢዮም። ዓሰርተታት ጥራይ ዘይኮኑስ ካብ መጀርያ ሰብዓታት ክሳብ ሎሚ ኣሽሓት መሰኻኽር ኣለዉና።
ኢሳይያስ ነቲ ናይ ኣእምሮ ጸገም ዝነበሮ ጽሉል ሓዉ ኣማኑኤል ኣፈወርቂ፣ ኣብ ሲቲ ፓርክ ኮይኑ “…ኡይይይ! ህዝቢ ኤርትራ ትጠፍእ ኣለኻ። ኢሳይያስ ሓወይ በብሓደ ክቕርድደኩም ኢዩ። እቶም ብሂወት ዝተረፍኩም ድማ ድሕሪ ቁሩብ ግዜ ከማይ ክትጽለሉ ኢኹም…ኡይይይ” እናበለ ክዛረብ ንሰምዖ ኔርና። ምስ ዶክተር ሃይለ ምሕጹን ብምምሽጣር ኣብ ሆስፒታል ኦሮታ ከም ዝቐተሎ ሽዑ ሕሹኽታ ወረታት (03 ተባሂሉ ዝግለጽ) ሰሚዕና። ነዚ መን ይኣምኖ? ንሓዉ ዝቐትል እንስሳ’ውን ኣይሰማዕናን።
እምበኣርከስ በብቑሩብ ካብዚ ዝኸብድ’ውን ክንሰምዕ ስለዝኾንና፤ ንኣተሓሳስባና ከፊትናዮ ክንጸንሕ አዘኻኽር። ኣማኑኤል ኣፈወርቂ ኣብ 1977 ንሜዳ ወጺኡ ምስ ኩላቶም ኣሕዋቱ /ኢሳይያስ፣ ዮናስ፣ ጴጥሮስ፣ ጽገረዳ ወ.ዘ.ተ…/ ንክጋደል’ኳ ወሲኑ እንተነበረ፣ ብምኽንያት ስነ-ኣእምራዊ ጸገም ቅድሚ ናጽነት ካብ ሜዳ ናብ ኣስመራ ኣትዩ። ደርግ ንሒደት ሰሙናት ጥራይ ኢዩ ዝኣሰሮ። ናይ ኣእምሮ ጸገም ከም ዘለዎ ምስ ኣረጋገጸ ከኣ ብናጻ ክነብር ገዲፍዎ። ደርግ ንኣማኑኤል ሓው ኢሳይያስ ምዃኑ እናፈለጠ ብናጻ ንክነብር ዝገደፎ ኣማኑኤል ግን ብሓዉ ተፈርደ።
ስለዚ ‘ምስጢራት ኢሳይያስ’ ኢልካ ኣብ ትዛረበሉ ግዜ ብሓደ ዓመትን ብሓደ ሰብን ጥራይ ክጸሓፍ ኢዩ ኢልካ ዝሕሰብ ኣይኮነን። ንገለ ምስጢራት ኢሳይያስ፣ ንጹር ስእሊ ስርዓት ህግደፍን ቅድድም ንዶላር ጀነራላትን ንምንባብ ድማ ኣብታ ኣብ ቀረባ ግዜ እትዝርጋሕ፣ 606 ገጻትን 22 ምዕራፋትን ዝሓዘት መጽሓፍ “ትልሚ፣ ንዘርኢ ክርዳድ” የራኽበና። ምስጢራት ኢሳይያስ ክሳብ ምስ ብዙሓት ሰባት ኢደይ ኢድካ ኢልና ወፈራ ንገብረሉ ዝግ! ንመአረምታን ተወሳኺ ሓበሬታን ግን እቲ ማዕጾ ሕጂ’ውን ርሑው ኣሎ።
ኣብ መደምደምታ ናይ ዝሓለፈ ሻሙናይ ክፋል’ዚ ጽሑፍ፣ ምትእስሳር ኢሳይያስ ኣፈወርቂን ፊሊጶስ ወልደዮሃንስን ክገልጽ ምዃነይ ሓቢረ ነይረ። ሎሚ እቲ ብተንኮላትን ረብሓን ዝተደርዐ ናይ ደም ዕርክነቶም ንሜ/ጀ ፊሊጶስ ዝፈጠረሉ ሓለፋን ሃጓፍ ቦታን ክንድህስስ ኢና። እዚ ዘመነ-ህግደፍ፣ ዘመን ውራ-ውራ ኢዩ። ሎሚ ኣብ ስርዓት ህግደፍ ቅድድም ንገንዘብ ዝረኣየሉ ዘሎ ሰዓት፣ ጀነራላትን ላዕለዎት ሓለፍቲ ህግደፍን ኣንስቶምን ደቆምን ብምስጢርን ኣስማት ብምቕያርን ናብ ደገ የውጽኡ ኣለዉ። ንሕና ጥራይ ኣይኮናን ውድቀቶም ከም ዝቐረበ ፈሊጥና፤ ንሳቶም’ውን ካብ ኢሳይያስ ክሳብ ታሕተዎት ሓለፍቲ መንግስቲ ህግደፍ ኣብ ቀረባ ግዜ ክወድቁ ምዃኖም ኣጸቢቖም ፈሊጦም ኣለዉ።
ግርም’ምበኣር! ንሕና ጥራይ ኣይኮናን “ኣኽ! ናብዛ ዕትብትና ዝተቐብረላ ሪምና ከይተመለስና ክንመውት ማለት ድዩ?” ዝብል ዝነበረ ቅብጸተ-ተስፋና፤ ሕጂ ግን ንሳቶም፣ ኣንስቶምን ደቆምን ኢዮም ናይ ብሓቂ “ኣኽ! ኦሮማይ ዓድና…” ዝብሉ ዘለዉ። ጀነራላት ኢሳይያስ ሎሚ ንሓድሕዶም ጥይት ኣብ ዓንቀር ኣሕሊፎም ንክቀታተሉ ኣብ ምቅርራብ በጺሖሙሉ ዘለዉ ህሞት ኢዩ።
ዝግ ኢልና ኣብ እንዕዘበሉ ግዜ፣ ኢሳይያስ ኣፈወርቅ ክሳብ መዋእሉ’ውን ግዜ ይውሰደሉ ሰለስተ ዓበይቲ ጉዳያት ከም ዝነበሩዎን ዘለዉዎን እናበርሀ ይመጽእ ኣሎ። ካብ ሰብዓታት ዝነበረ ኣከያይድኡ ክሳብ’ዚ ዓመት’ዚ ከኣ ነተን ሰለስተ ዒላማታት ኣጸቢቑ ስኑ ነኺሱ ክሰርሓለን ጸኒሑ ኣሎ። እተን ዒላማታት ድማ 1) ቅድሚ ምርግጋጽ ናጽነት ምድምሳስ ውድብ ተ.ሓ.ኤ.፣ ምቕንጻል ምሁራትን ተበዓትን ተጋደልቲ 2) ብድሕሪ ናጽነት ድማ ምሕቃቕ ውድብ ህዝባዊ ግንባርን ምብትታን ተጋደልቲን 3) ኣብ መወዳእታ’ውን ምጽናት ህዝቢ ኤርትራ። ዱሮ ንህዝቢ ከበሳታት ናብ ምዕራባዊ ቆላታት /ገማግም ሩባ ተከዘ/ ቃጨሮ ኣብ ዝተባህለ ዓሳው ቦታ ብኣስገዳድ የግዕዞ ኣሎ። ስለዚ እቲ ቅቡር ዝነበረ ኣጀንዳኡ ሎሚ በብቁሩብ ብንጹር ኣብ ልዕሊ መሬት ተቐልቂሉ ይርአ ኣሎ።
ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ካብ ጀብሃ ተፈልዩ ምስቶም ኣብ ዓላ ዝነበሩ ተጋደልቲ ኣብ ዝተሓወሰሉ ግዜ፣ ነቲ ብመንገዲ ሃብተስላሰ ገብረመድህን ተጀሚሩ ዝነበረ ዝርርብ ቃኘው በቲኹ ባዕሉ ነቲ ርክብን ዝርርብን ምቕጻሉ፤ ብድሕሪ መስዋእቲ ኣብርሃም ተወልደ ኣብ ዝተገብረ ምርጫ ድማ ሃብተስላሰ ተመሪጹ ከብቅዕ፦
“… ኣብ ጀብሃ ዝነበረኒ ሓላፍነት ጠንጢነ ስለዝመጻእኩ፣ ኣነ እየ ሓላፊ ክኸውን ዝግባእ። ወላ ክሳብ ኣብ ካልእ ስፍሕ ዝበለ ጉባአ ዓቢ ምርጫ ዝግበር ድማ ኣነ ከም ግዝያዊ ሓላፊ ክምረጽ ኣለኒ” በሎም ደረቐኛ ኢሳይያስ። ከም እንሰምዖ ከኣ ሃብተስላሰ “ኣነ’ውን ካብ ሓላፊ፣ ተራ ተጋዳላይ ኮይነ ክሰርሕ እዩ ዝብርሃኒ። ሓላፍነት’ኳ ንዓይ ቀናዝማች ወይ ግራዝማች ክኾነኒ ኣይኮነን” ምስ በሎ ኢሳይያስ ብደስታ ነታ ናይ ዲያብሎስ በትረ-ስልጣን ኣብ በዓቲ ዓላ ተረከባ። ኢሳይያስ ኣብ ግዜ ናጽነት /1991/ ቀደም ምስ ሃብተስላሰ ገብረመድህን ዝተሳእላ ስእሊ ኣብ እንዳ ዘመድ ሃብተስላሰ ተሰቒላ ከም ዝነበረት ሰምዐ። ብህጹጽ ሰብ ልኢኹ ከኣ ጠርነፋ።
ብዛዕባ ጉዳይ ሰብዓታት ርክብ ኢሳይያስን ኣባላት ሲ.ኣይ.አ.ን ኣብ ቃኘው፤ ብዙሕ ግዜ ብሓርበኛ ኣቦ ኣቶ ሃብተማርያም ኣብርሃን ካልኦት ዜጋታትን ይግለጽ ስለዝነበረ ኣብዚ ኣይክደግሞን እየ። ነቲ ዝነበረ ርክብ ኢሳይያስ መራጎዲ ግን ኣይሰኣንን ነይሩ። ኣብ 1975 ዑስማን ሳልሕ ሳበን መሓመድ ስዒድ ናውድን ምዕባለታት ሜዳ ንክዕዘቡ ንሜዳ ኣትዮም ነበሩ። ኣብ ምምላሶም ከኣ መሓመድ ዓሊ ዑማሮ ክሳብ ፖርት-ሱዳን ንከፋንዎም ምስኣቶም ተበገሰ። ሽዑ ወዲ ናውድ ንዑማሮ “እዚ ኢሳይያስ ኣባል ሲ.ኣይ.አ. ስለዝኾነ ጽቡቕ ጌርኩም ተኸታተልዎ ኢኹም። ብላዕሊ መዓር ብታሕቲ ግን ዕረ ሰኒቑ ዝተበገሰ ሰብ ኢዩ” ኢሉዎ ነይሩ። እቲ ካብ ግዜ ሰብዓታት ክሳብ ምእሳር ጉጅለ 15 ብሓሶት ዝልለ ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ዑማሮ ከኣ ነታ ዘረባ ተቐቢሉ ናብ ኢሳይያስ ኣመሓላለፋ። ኢሳይያስ ካብ ሽዑ ኣብ ስኑ ነኺሱዋ ክሳብ ግዜ ናጽነት ከየውጽኣ ጸኒሑ።
ኣብ ምምኽኻር ጉጅለ 15 ሓቢሩ ከም ዘይመኸረ፣ ቀንዲ ሓሳዊ ኢሳይያስ ዝነበረ ዑማሮ፣ ሰብ ክዝረጎ እንከሎ ከምኡ ስለዝኾነ’ምበር ኣብ 60ታት ሓላፊ ራብዓይ ክፍሊ ኣብ ዝነበረሉ ግዜ ንተጋደልቲ ኣኪቡ “…ከምዚ ንሕና ሳልሳይ፣ ራብዓይን ሓሙሻይን ክፍልታት ሰሚርናዮ ዘለና፤ ቀዳማይን ካልኣይን ክፍልታት (ናይ ማሕሙድ ቲናይን ዑመር እዛዝን) እንተተሓዊሰናና ዎላሂ! ናጽነት ኤርትራ ኣብ 69 ክንጭብጣ ኢና” ኢሉ ንተጋደልቲ ክገልጸሎም እንከሎ እንተዚዝክሮስ እንታይ’ኮን ይረኣዮ ይኸውን ዑማሮ? ሽዑ ብዙሓት ተጋደልቲ ሓሪቖም ከይተመስሑ ውዒሎም ኢዮም። ምኽንያቱ ናጽነት ኤርትራ ንምርካብ ካብ 1968 ክሳብ 1969 መን ክጽበዮ ኢዩ ዝብል ገምጋም ስለ ዝገምገሙ።
ናብ ኣርእስትና ክንምለስ! …ንእግረ መንገደይ ከኣ ሳጓ ሜ/ር ጀነራል ፊሊጶስ ወልደዮሃንስ “ነቐዘ” ክትከውን እንከላ፣ ኢሳይያስ ኣብ ሜዳ ዝጽወዓሉ ዝነበረ ስም /ኮድ/ ከኣ ‘ዑቕቢት’ ነበረ። ኣብቲ ኩላቶም ላዕለዎት ሓለፍቲ ነናቶም ‘ኮድ’ ዝዕድለሉ ዝነበረ ግዜ፣ ኢሳይያስ ስለምንታይ ኢዩ ንነብሱ ‘ዑቕቢት’ ዝብል ኮድ ኣጠሚቑዋ ዝፍለጥ ነገር የለን።
ኣቐዲመ ክብሎ ዝደለኹ ግን፣ ንጉዳይ ናይ በረኻ ቅንጸላታት ዘቃልዑ ሰባት ብምቕልቃሎም ዮሃና ንህዝቢ ኤርትራ! እንቋዕ ታሪኽ ደቂ ኤርትራ ንሓዋሩ ተደፊኑ ኣይጠፍአ ክብል እንከለኹ ዓቢ ሓበን ይስመዓኒ። ኣብ 1973 ዓ.ም. ተጋዳላይ ዝነበረ ኣቶ መኮነን ዓንደሚካኤል ጀሚሩዎ ዘሎ ክልተ ክፋላት ትረኻ ድማ ካልኦት ዝወዓሉን ዝነበሩን ከሀብትምዎ ተስፋይ ዓቢ ኢዩ። ኣብ ምትንታን ናይ ሜዳ ታሪኽ ግን ዓቢ ጥንቃቐ ከድሊ ኢዩ። ንህዝቢ ኤርትራ ዝጥርንፍ፣ ዘፋቕርን ዘላሊን ክኸውን ይግባእ። እቲ ዒላማ ወይ ታርጌት ብቐንዱ ናብቲ ተሓታቲ ገበታ ገበናት ኢሳይያስ፣ ምስኡ ዝተሓባበሩ ሰባት ብጭቡጥ ምቕራቡ ኣድላይ ኢዩ።
ኣብ ባህልና ንዘሎ ሃብታም ስነ-ምግባር (ምዉት ኣይክሰስን) ዝብል ድማ ከነኽብሮ ሰናይ ኢዩ። ምኽንያቱ ሎሚ ገበናት ኢሳይያስ ኣብ እንጽብጽበሉ ግዜ፣ ብዛዕባ ዝተሰውኡ ተጋደልቲ “ገበናት ነይሩዎም” ምባል ሞራላዊ ጥንቃቐ ክሓድረና ኣለዎ። ስለዚ ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ተሃዋሲ ታሪኽ፣ ጽባሕ ንግሆ ክንሕተተሉ ስለዝኾንና ዓቢ ጥንቃቐ ንክንገብር ንኣቶ መኮነን ንእግረ መንገደይ ከዘኻኽሮ እደሊ።
ሎሚ ሳልሳይ መንገዲ የለን። ኣብ ጎድኒ እቲ ዝመሽመሸ ስርዓት ህግደፍ ኣቲኻ ምስኡ መሽሚሽካ ናብ ጎሓፍ /Recycle/ ምድርባይ ወይ ድማ ንኢሳይያስን ንናይ ገበና መሻርኽቱ፣ ኣብ ምቕንጻል ኢድ ንዝነበሮም ጎሓላሉ ናብ ቅድሚ ህዝቢ ኤርትራ ምኽሻሕ ኢዩ። ኣብ ግዜ ብረታዊ ተጋድሎ ህዝቢ ኤርትራ ይኹን ብድሕሪ ናጽነት ኢዱ ብደም ንጹሃት ዜጋታት ዝተለኽየ ጽባሕ ንግሆ ጸሓይና ምስ በረቐት ናብ ቤት ፍርዲ መታን ክቐርቡ ኩላትና እንፈልጦም ሰባት ሎሚ ንርቋሓዮም።
ሓላፍነትና ንህዝቢ ምፍላጥ’ዩ፤ ብድሕሪኡ ኣቦ ዳስን ዋና ውራይን ድማ ባዕሉ ህዝቢ ኢዩ። ‘ኣብ ለምለም ዳስ ብኮቦሮ ለጋስ’ ከም ዝበሃል ከኣ፣ እዞም ብሂወት ብዙሓት ዝጻወቱ ዝነበሩ ቁልቁል ኣፎም ተተኺሎም ብርእሶም ከኽዱዱ ክንርእዮም ኢና። ንኹሉ ግዜ ኣለዎ ከም ዝተባህለ፣ ናይ ሓፋሽ ህዝቢ ግዜ’ውን ርሑቕ ኣይኮነን።
ከምቲ ጸሓፊ ኣቶ መኮነን ኣብ ጽሑፉ ገሊጽዎ ዘሎ፣ መታን ነቶም ንብድሕሪ ሕጂ ሓቀኛ ድሕረ-ባይታ ተጋዳላይ መስፍን ሓጎስ ዘዝፈልጥዎ ክውስኹ፤ ገለ ሓጋዚ ኣንፈት ወስ ከብለሎም። ትውልዲ ዓዲ ምጥቃስ ኣብ ዘመነ-ኢሳይያስ ከም ነውሪ /ሓራም/ ተወሲዱ’ኳ እንተነበረ፤ ሎሚ ካብ ድቃስ ምስ ተበራበርና ግን ስለምንታይ ምንባሩ በሪሁልና።
ስለዚ ትውልዲ ዓዲ መስፍን ሓጎስ ዓዜን ካርነሽም፣ /ብናይ ሎሚ ዞባ ማእከል፣ ንኡስ ዞባ ሰረጀቓ/ ኢዩ። ቅድሚ ንሜዳ ምውጽኡ ኣብ ቤተ-ክርስትያን ንዲቁና ይመሃር ከም ዝነበረ ከብርህ እፈቱ። ቅድሚ ንሜዳ ምውጽኡ ኣብ ቤተ-ሰቡ ናይ ደም ጉዳይ ነይሩዎ ኢዩ። ብድሕሪ ንሜዳ ምውጽኡ ከኣ፣ ኣብ መጀመርያ ሰብዓታት ሓደ ዘመዱ ንመስፍን፣ ደፈረ ዝተባህለት /ጎዶቦ ካብ ዓዜን/ ዝዓዱ ሰብ ቀቲሉዎ ነበረ። ምስቲ ቀዳማይ ደም ይተኣሳሰር ዲዩ ንበይኑ ዘረጋገጽኩዎ ጉዳይ የለን። ግን መስፍን ንሜዳ ወጺኡ ተጋዳላይ ጥራይ ዘይኮነስ፣ ሓላፊ ኮይኑ ኣብ ዝተራእየሉ ግዜ፣ ንዘመዱ ሕነ ፈደየሉ።
ሽዑ ነቲ መስፍን ብሜላ ዝቐተሎ በዓል ደፈረ፣ ክልተ ደቂ ሓወቦታቱ ተጋደልቲ ኣብ ውድብ ህዝባዊ ሓይልታት፣ ማለት ገረወልዲን ዘርእማርያምን /ወዲ ሸቃ/ ዝበሃሉ ነበሩዎ። መስፍን ምስ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ተማኺሩ ብጥበብ ኢዩ ሰብ ቀቲሉ። እታ ሰብ ዝቐተለት ጠበንጃ ግን ናይ ግርማይ ከፈላ ዝተባህለ ኦፐረተር ኢያ ዝነበረት። ‘ሰብ ተቐቲሉ ኣሎ፣ ስለዚ ኩላተን ጠበናጁ ይመርመራ’ ምስ ተባህለ፤ ብረት ግርማይ ከፈላ ጥይት ከም ዝተኮሰት ብኮሚተ ተረጋገጸ። እቲ ዘገርም ግን ግርማይ ብረቱ ኣብቲ መስፍን ዝነበሮ ቦታ ቅትለት ክትነብር እንከላ፣ ንሱ ግርማይ ግን ብረት ገዲፉ ናብ ካልእ ቦታ ተንቀሳቒሱ ነበረ።
ብረቱ ካብ ተኮሰት ናይ ግድን ቀታሊ ክኸውን ኣለዎ ተባሂሉ ግርማይ ብዘይወዓሎ ናብ ቀይዲ ኣተወ። ደሓር ብጥበብ ድዩ ብኣጋጣሚ ግርማይ ከፈላ ናብ ሱዳን ሃደመ። ክሳብ ሎሚ ኣብ ስደት ብሂወቱ ስለዘሎ፣ ቅድም ምስክር ኢዩ። ደሓር ከኣ ነዚ ታሪኽ ክውስኸሉ ወይ ክእርሞ ይኽእል ኢዩ። ነቲ ብመስፍን ዝተቐንጸለ የዋህ በዓል ደፈረ፣ ክልተ ደቂ ሓወቦታቱ’ኳ ኣብ ህዝባዊ ሓይልታት እንተነበሩዎ፣ ገረወልዲ ቀልጢፉ ተሰውአ። ተጋዳላይ ዘርእማርያም ወዲ ሸቃ ከኣ፣ ኣብ ግዜ ብረት እንዳ ፍላንሳ ምውጻእ ዝነበረሉ ግዜ ከቢድ ናይ ሕቖ ቃንዛ ኣጋጢሙዎ ስለዝነበረ፣ ካብ ሓይልታት ሓውሲ ዕረፍቲ ንክኾኖ ተባሂሉ ምስ ኢሳይያስ ንክንቀሳቐስ ተወሰነ።
ዘርእማርያም ምስጢር ኣቀታትላ ናይቲ ኣብ ከባቢ ኡንክዔላ ዝተባህለ ቦታ /ገምገም ዓዜን/ ዝተቐትለ ወዲ ሓወብኡ ይፈልጥ ነይሩ ኢዩ። ስለዚ ንሱ’ውን ኣብ ልዕሊ መስፍን ሕነ ክፈዲ ወይ ድማ ምስጢር ናብ ቤተ-ሰብ ከመሓላልፍ ከም ዝኽእል ኣይተሳሕተን። እቲ ዘገርም ፍጻሜ ድማ፣ ክልቲኦም ኢሳይያስን ዘርእማርያምን ናብ ኳዜን ዝተባህለት ዓዲ እናኸዱ እንከለዉ፣ ኣብ ሸኻ ላዕላይ ዝተባህለ ጥቓ ዓዲ ምስ በጽሑ ዘርእማርያም ብጥይት ተቐትለ።
ሻቡ ኢሳይያስ ንሰባት ጸዊዑ “እነሀልኩም በራሪት ጥይት ቀቲላቶ” ኢሉ ነገሮም። ኣብቲ ግዜ’ቲ ወተሃደራት ኢትዮጵያ ኣብ በለዛ ኢዮም ዓስኪሮም ዝነበሩ። ካብ በለዛ ናብ ሸኻ ላዕላይ /ኳዜን/ ከኣ ኣስታት ናይ ሰለስተ ኪ.ሜ. ርሕቀት ኣለዎ። ካብ ብሬን ወይ ዶሽካ ዝተተኮሰ ጥይት’ውን ናብቲ ዝነበሩዎ ርሕቀት ክሃርም ኣይክእልን ኢዩ።
እቲ ድራማ እቶም ሰብ ደም ኣይሰሓትዎን። ግን ‘ምስ ደጃዝማቲ መን ተማጓቲ’ ከም ዝበሃል፤ በትሪ ገይሮም ምስ መስፍንን ኢሳይያስን ምስ ጠበንጃ ክተፋነኑ ዓቕሚ ኣይነበሮምን። ስለዝተጠርጠረ ኢዩ ድማ እቲ ዘመዱ ንመስፍን ሓጎስ ካብ ሜዳ /ዕርዲ እምባደርሆ/ ዝሃደመ ኣብርሃም (ወዲ ጉሬስ) ዝተባህለ በዓል ዓዜን ናብ ካርቱም ምስ ኣተወ፣ መስፍን ብዝቐተሎ ሰብ ሕነ ኣብ ልዕሊኡ ከይፍጸም ዓቢ ፍርሃት ዝነበሮ። “ኣብርሃም ጉሬስ ኣኸዛ መጺኡ’ዩ ንዓባ ሕረስ” እናበለት ጸሃይቱ በራኺ ኣብ መጀመርታ 70ታት ኣብ እንዳ ስዋኣ ኮይና ትደርፈሉ ዝነበረት ሰብ’ዩ። ስለዚ መስፍን ሓጎስን ኢሳይያስ ኣፈወርቂን ካብ ጥንቲ ካብ ጥቅምቲ ሰብ ኪዳን ኢዮም። ክልቲኦም ክልተ ገጻት ናይ ሓንቲ ቅርሺ ስለዝኾኑ ድማ ክሳብ ዕለተ-ሞቶም ኣሕሊፎም ንከይወሃሃቡ ሰብ ጽኑዕ ማሕላ ኢዮም። መስፍን ሓጎስ ንኢሳይያስ ኣፈወርቂ ክቃወም ኢዩ ካብ ምባል፤ እስላማይ ንነብዪ መሓመድ፣ ክርስትያናይ ድማ ንኢየሱስ ክርስቶስ ክቃወም ኢዩ ምባል ይቐልል።
ኣብ ተቓወምቲ ውድባት ኮይኖም ግቡእ ሃገራዊ እጃም ከተበርክቱ ብንጹህ ልቦና ክጓዓዙ ዝጸንሑ ደቂ ኤርትራ፣ ሎሚ መን’ዩ ተቓላሳይ መን ኢዩ’ኸ በዓል ስዉር ተልእኾ ንምፍላይ ኣብ መንጎ ጻዕዳን ጸሊምን ንዘሎ ፍልልይ ምፍላጥ ከም ማለት ኢዩ። ቀደም ይኹኑ ሎሚ ኣብ ደም ዝተጠምዓ ኣእዳው ዘለዎም ሰባት፣ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ክመርሑ ኣይክእሉን ኢዮም። እንታይ ደኣ ኢዩ መለሳና? ንሓደ ፋሺስታዊን ውልቀ-መላኺን ሰብ ኣፋኒና፣ ኣብ እዋን ከበድቲ ገበናት ሴፍን ጠበንጃን ዘቐብሉ ንዝነበሩ ሰባት ናብ ፖለቲካዊ ስልጣን ምድያብ፤ ተመሊስካ ብዕድል ህዝቢ ምጥላዕ ኢዩ። ኣብዚ ዘመን-ሕንፍሽፍሽ ኢሳይያስ ዘዋፈሮም ሰለይቲን መቓቐልቲን ህዝቢ ኤርትራ ውሑዳት ኣይኮኑን። ህዝቢ ኤርትራ ከኣ ነዞም ዓቀይቶት እዚኣቶም ከየለለየ ሓንቲ ስጉምቲ’ውን ከሳጉም ኣይከኣልን ኢዩ።
ህዝቢ ኤርትራ ነታ ዓሰርተታት ኣሽሓት ምሩጻት ደቁ ከፊሉ ዝረኸባ ናጽነት፣ ፍረኣ ኣየስተማቐራን። ብሰንኪ ሓላሚ ኢሳይያስን መጫፍርቱን ንዝበሃጎ ፍትሒ ብሕልሚ ርእዩዎ። ትልሚ ዘርኢ ክርዳድ ዝተለመ ኢሳይያስ፣ ምስቶም ካብ ምምስራት ሰልፊ ናጽነት /ህዝባዊ ሓይልታት/ ክሳብ ሎሚ ብደም ዝተለኽዩ መጓዕዝቱ ናብ ሕጊ፣ ዓለም-ለኻዊ ቤት ፍርዲ ዘ ሄግ ተተኣሲሮም ንክቐርቡ ገበርቲ ሰናይ ማሕበራት ካብ ሎሚ ክሸባሸቡሉ ዝግባእ ውራይ ኢዩ።
እቲ ኣብ ሰብዓታት ዝተለሞ ዘርኢ ክርዳድ ሎሚ’ውን ብዝተራቐቐ ኣገባብ ይትግብሮ ኣብ ዘለወሉ ግዜ፣ ከምታ ኣብ ሜዳ ሰባት ንምፍንጫልን ንዕኡ ናብ ወርቂ መንበር ንምስቃልን መስሪቱዋ ዝነበረ ሕብእቲ ናይ ውሻጠ ስልፊ፤ (ኤርትራዊ ማሕበርነታዊ ሰልፊ) ሎሚ’ውን ሓዳስን ሕብእቲን ሰልፊ፤ ብመበቆል፣ ዓሌት፣ ደርባዊ ኣቀዋውማን ናይ ዕላማ ሰብ ሸቶን ዝተኸበበት ኣብ ቆፎ ዝተኸወለት ሰልፊ ኣላቶ። ዝርዝር ኣቀዋውማ ናይዛ ሰልፊ፣ ኣመራርጻ ኣባልነት፣ ዕማም ኣባላት ኣብ ውሽጢ ሃገር፣ ኣብ ደገ በዓል መን ይምረጹ? ብከመይ ረቛሒታት ወ.ዘ.ተ…ብመዓልቱ ክበርህ ኢዩ። ደቂ ህዝቢ ነዚ ጠቃር ወጮ ጋሊሆም ሓቂ ንህህዝቦም ክነግሩ ድማ እትስፎ።
ናብ ጉዳይ ነቐዘ ንኺድ። ከምቲ ኣብ ዝሓለፈ ክፋል ዝተንከፍኩዎ ዝምድና ኢሳይያስን ፊሊጶስን ብድሕሪ ቅንጸላ ኢብራሂም ዓፋ ኢዩ እናተረረ ዝኸይድ ዝነበረ። ብድሕሪ ናጽነት ድማ ካብ ኩላቶም ጀነራላት ህግደፍ ቃሕ ከም ዝበሎ ዝገብር፣ ሜ/ጀ ፊሊጶስ ጥራይ ኢዩ። እቲ ብልዕሊ 2000 ዝተቐጽዑ ኣባላት ሰራዊት ዝዕመም ስራሓት ሕርሻን መጓሰን ዓድ-ዑመር /ከባቢ ተሰነይ/ ኣታዊኡ ንፊሊጶስን ተለኣኣኽቱን ጥራይ ኢዩ ዝውዕል ዝነበረ።
ስቡሕ ሕርሻ ዓድ-ዑመር ንተቐማጦ እታ ዓዲ መንዚዑ፣ ዝወሰደ ስርሒት ዞባ ክልተ ቃሕ ከም ዝበሎ እቲ ኩሉ ኣብ ገማግም ሩባ ጋሽ ዝርከብ ለሰ መሬት ወኒኑዎ ኢዩ። ኣብ ንኡስ ዞባ ቶኾምብያ ዝነበረ ፍሉይ ናይ ትምባኾ ሕርሻ ናይ ዓዲ እንግሊዝ ፋብሪካ ሮዝማን ብ42 ሚልዮን ዶላር ምስ ገዝኣቶ፤ ብሰንኪ ኲናት ባድመ ገዲፋቶ ከደት። ብርሃነ ሚኪኤል ዝተባህለ ሕጋዊ ወኪል ሞኖፖልዮ ሮዝማን ምስ ገዲምን ስንኩልን ተጋዳላይ ኣልኣዝር ዘርአ (ወዲ ዘርአ) ክሰርሑሉ ጀሚሮም ነይሮም ኢዮም። ነቲ ሰፊሕን ስቡሕን መሬት ውልቀ ሰባት ክሕዝዎ ዓይኑ ዘይገብረሉ ስርዓት ህግደፍ፣ ኮ/ል ተስፋንኪኤል ኣይንኣለም (ወዲ ቀሺ) ዝተባህለ መራሒ ክፍለ ሰራዊት ብትእዛዝ ሜ/ር ጀነራል ፊሊጶስ ነቶም ሕጋውያን ሰባት ኣሲሩ ነቲ ግራት ድማ ወሰዱዎ።
ኣብ ንኡስ ዞባ ጎሉጅ ብሰራዊት ዝዝራእ ስምስምን መሸላን፣ ኣብ ጀራዲን ሃይኮታን ወሰናስን ሩባ ጋሽን ዝፈሪ ኣሕምልቲ፣ ኣብ ነፍስ-ወከፍ ብርጌድን ቦጦሎኒን ዝጓሰያ ከብቲን ኣባጊዕን፣ ኣብ ኩላተን ብርጌዳትን ቦጦሎኒታትን ዝተተኽላ ድኳናትን ኣታዊታቱን፣ ቤት ጽሕፈት ፊሊጶስ ጥራይ ኢዩ ዝቆጻጸሮ። እቲ ዝገረም ግን ሓንቲ ጋንታ ኣብ ሃብረንጋቓ ንህቢ ተፋሪ ነይራ። እቶም ኣናህብ 30-40 ቆፎታት ኮይኖም መዓሮም ተተበርቢሩ ብፍልይቲ መኪና ናብ ኣስመራ ይኣቱ። ኣብ ሃብረንጋቓ ሓጋይ ኣብ ዝኾነሉ ወቕቲ ከኣ እታ ጋንታ ኣናህባ ሒዛ ናብ ሰሜናዊ ባሕሪ /ፋጌና ሞግኦ/ ትሳግም። እዚ ከምዚ ዝኣመሰለ ንዜጋታት ናብ ጊልያነት ዝቕይር ኣሰራርሓ ጀነራላት ህግደፍ ኣብ ኩላተን እዚታት ኣሎ።
ካብ ኣርእስትና መታን ከይንእለ ከኣ ንሎሚ ናብ ጉዳይ ፊሊጶስ /ነቐዘ/ ክንፍልም’ሞ ኣብ ዓስራይ ክፋል ክንዛዝሞ ተስፋ እገብር። ብድሕሪ ቅንጸላ ናይቲ ከም ወርቂ ኣብ ሓዊ ዝተፈተነ ወዲ ዓፋ፤ ምስጢራዊ ምውላዕ ክርቢት ኲናት ባድመ ንሜ/ር ጀነራል ፊሊጶስ ወልደዮሃንስ ጥራይ ዝተዋህበ ዕዮ-ገዛ ከም ዝነበረ ዝሰማዕናዮ ጽንጽንታ፤ ሎሚ ኣብ ስርዓት ኢሳይያስ ገባሪን ሓዳጊን ክኸውን ሓቁ ኢዩ። ንኩላቶም ኣዘዝቲን ኣመሓደርቲን ቃሕ ከም ዝበሎ ይጸርፍ፣ ይዝልፍ።
ንኣመሓደርቲን ሚኒስተራትን ኣብ ስርሖም እናኣተወ ፋሕ የብሎም። ንኣብነት ኣብ ባረንቱ ኣብ ዝነበረሉ ግዜ፣ ምስ ሙስጣፋ ኑር ሑሴን ሰላም ናይ ጸሓይ’ውን ኣይነበሮምን። ኣብ ቅድሚ ሰባት ነቲ ዞባ ዘመሓድር ዝነበረ ሙስጠፋ ብዙሕ ግዜ “ሎሪ” ኢሉ ይጸርፎ ነበረ። ኣብ መንጎ ጀነራላትን ኣማሓደርቲን /ፊሊጶስን ሙስጣፋን፣ ውጩን ካሕሳይ ገብረሂወትን፣ ተኽላይ ሃብተስላሰን ኢብራሂም ቶቲልን ወ.ዘ.ተ…/ ዝነበረን ዘሎን ግርጭት መፍትሒኡ ጥፍኣት ህግደፍ ጥራይ ኢዩ።
ሙስጣፋ ንኣፈ-ንጉስ ፊሊጶስ ከፍቱ ብምባል ኣብ 1999 ኣብ ከባቢ ባድመ /ዴዳ፣ ዓዲ ሃኪን/ ውግእ ኣብ ዝነበረሉ ግዜ፤ ዊስኪታት ጽዒኑ ናብቲ ግንባር ንፊሊጶስ በጺሑዎ ነበረ። “…ከምዛ ዝመጻእካያ ተሰኪምካየን ኪድ” በሎ። እንተኾነ ኣብቲ ከባቢ ዝነበሩ ኣዘዝቲ ዓገብ-ዓገብ ምስ በሉዎ ዊስኪ ተኸፊቱ ተሰትየ። ውግእ ይግበረሉ ኣብ ዝነበረ ግዜ ከኣ ኦፐረተሩ ንፍሊጶስ መልእኽቲ ከም ዝመጾ ነገሮ። “…ካብ መን ዝመጸ መልእኽቲ ኢዩ” በሎ ነቲ ኦፐረተር። “ካብ ጀነራል ስብሓት ኤፍሬም” መለሰ ኦፐረተር። ፊሊጶስ ንዘለዎ ምልኪ ንከርኢ ከኣ “ኪድ እዚ ከምዚ ዓይነት መልእኽቲ ናብ ጁባኻ ወትፎ ኢሉካ ፊሊጶስ ኢልካ መልሰሉ” ኢሉ ከም ዝዘለፎ ኣብ ቪድዮ ካሜራ ካብ ዝተቐድሐ ሰነድ ርእየ።
ሎሚ ኢሳይያስ ኣብ ዝገሸሉ መዓልታት ነታ ሰንካም፣ ብደም ዝተተኽለት መንበሩ ዘጽንሓሉ ሜ/ጀነራል ፊሊጶስ ጥራይ ኢዩ። ኢሳይያስ’ውን ኣብ ከቢድ መዋጥር ስለዘሎ’ምበር ንዝኾነ ጀነራል ምእሳርን ምርሻንን ድምብርጽ ዝብሎ ሰብ ኣይኮነን። እንተኾይንሉ ንኩላቶም ጀነራላት ዝኣስረሉ መዓልቲ ይሓልም ኢዩ። ሎሚ ኣብ ትሕቲ እቶም ገዳይም ጀነራላት፣ እሙናትን ብሓድሽ ፍቕሪ ኢሳይያስ ዝነደዱ ኮሎኔላትን ብሪጋደር ጀነራላትን መዲቡሎም ኣሎ።
ንኣብነት ንኣዛዚ ሓይሊ ባሕሪ ሜ/ር ጀነራል ሑመድ ካሪካረ ዝስሊን ዝከታተልን ብ/ር ጀነራል ፍጹም ገብረሂወት (ወዲ መምህር)፤ ንሜ/ር ጀነራል ዑመር ጠዊል ዝከታተል ብ/ር ጀነራል ኢዮብ ሓሊባይ፤ ንሜ/ር ጀነራል ሃይለ ሳሙኤል ዝከታተልን ዝስሊን ብ/ር ጀነራል ኣብርሃም ዓንዶም (ዓፋን) ወ.ዘ.ተ… መዚዙሎም ኣሎ።
መቐጸልታ ናይዚ ኣርእስቲ’ዚ ንጉዳይ ምልኪ ፊሊጶስ፣ ብልሽውናን ኣሽካዕላልን ጀነራላት ኢሳይያስን ዝምድንኦምን ብዝምልከት ኣብ 10ይ ክፋል ክቐርብ ኢዩ።
ንመአረምታ፣ ሓበሬታን ተወሰኽቲ ጽሑፋትን በዚ ኣድራሻይ ንክትልእኩለይ ብትሕትና አዘኻኽር።
\n alenakoena@gmail.com This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it
ክሳብ ሽዑ ከኣ ሰናይ ቅነ
ሞት ክናና ንኢሳይያስ!
http://www.assenna.com/index.php?option=com_content&view=article&id=3207:----9---&catid=46:discussion&Itemid=100584


text:
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብ ባሪ፥ ጸሎት ምእንቲ ማእከላይ ምብራቕ፡ “ንጐይታ ሰማየ ሰማያት እታ ሓያላት ምድሪ ከረኽብዋ ዘይከኣሉ ሰለማ ክህበና ብሓባር ምእንቲ ሰላሙ ክህበና ንጸልይ”
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮን ምስ ናይ ማእከላይ ምብራቕ ኣቢያተ ክርስቲያን ላዕለዎት መንፈሳውያን መራሕቲ ብሓባር ኣብ ባሪ፥ “መሳኹትና ናብ ማእከላይ ምብራቕ ገጹ ጋህ ኣቢልና ንኽፈት” ኣብዛ “ናይ ርክብን እንገዳን” ከተማ ይብሉ ቅዱስነቶም ነቲ ናይ ዝተፈላለያ ኣቢያተ ክርስቲያን መደብ ጸሎት ምእንቲ ሰላም እንከበግሱ ኣብ ዘስምዕዎ ዘረባ፡ ኣስዒቦም እውን፥ “ኣብ ልባትና ኣቢያተ ክርስቲያናትናን ሕዝብናን ነቲ ዓቢይ ናይ ስቓይ ኩነት ዝነብር ሕዝቢ ሒዝና ንቕረብ” ኢሎም።
ኣብዚ ኣብ ከተማ ባሪ ሉንጐ ማረ ተባሂሉ ኣብ ዝጽዋዕ ስፍራ ኣብ ዝተኻየደ ናይ ሓባር ጸሎት ምእንቲ ሰላም ኣብ ማእከላይ ምብራቕ፡ “ኣእምሮናን ልባትናን ናብ ማእከላይ ምብርቕ ኣቢሉ፡ ኣብዛ ምዕራብን ምብራቕን መራኽቦን ናይ ዓበይቲ ኣብ ሓደ እግዚኣብሔርነት ዝኣምና ሃይማኖታት ምንጪ ዝዀነት ከተማ ብሓባር ክንጽልይ ንርከብ”
ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ጽዑቕ ጸልማት
ኣብቲ ዘደንቕ ከባቢ ማእከላይ ምብራቕ ይብሉ ቅዱስነቶም፡ ማእለያ ዘይብሉ ዘዕንው ምልክታ እውን ዝረኣየሉ ብምዃኑ ብሓቂ የሕዝን፡
ክርስቲያን ብርሃን ዓለም እያቶም
ቅዱስነቶም ኣብ ዘስምዕዎ ዘረባ ኣብ መድረኽ ማእከላይ ምብራቕ ዘሎ ትርኢት እናሓሰቡ፡ ክርስቲያን ብርሃን ዓለም እያቶም፡ ይኹን ደኣ እምበር እቲ ብርሃን ምዃን ኣብ ዙርያኻ ኩሉ ዅሉዕ ኣብ ዝኸነሉ እዋን ዝረአይ ጥራሕ ዘይኰነስ፡ ኣብቲ ጸላም ታሪኽ ኣብ ዘለሉ ኵሉ ነቲ ደልሃማት ኢዱ ነከይሃበ ነቲ ናይ ተስፋ ሽምዓ ፈትሊ ብጸሎትን ብፍቕርን ዘብርህ ምስ ዝዀውን እዮ፡ ስለዚህ ቅዱስ ኣቦና ነዚ ምስ ገለጺ ምእንቲ ሰላም እንክጽልዩ፡
ሰላም ይዅን
ቅዱስ ኣቦና “ሰላም ይኹን” ዝብል ቃል ደግሚሞ ኣብ ዘስምዕዎ ቃል የቃልሑ፡ እዚ እዩ ቅዱስነቶም ዘዕረግዎ ጽልእን ሞትን ዝጻረር ጸሎት፡
ዘይተገዳስነትን ሸለልተይናነትን ይቐትል፡ ኣንሕና እቲ ዝቐትል ዘይተገዳስነትን ሸለልተይናነትን ንቃወም ድምጺ ንኹን፡ ነቲ ድምጺ ዘይብሉን ንብዓቱ ኣብ ውሽጡ ዝሕዝን ናብ ውሳጤኡ ንዘፍስስ ድምጺ ንኹን፡ ስለምንታይ ማእከላይ ምብራቕ ገሊኡ ብሱቓታ ክነብዕን ክሳቐን ካልኦት ሓይልን ስልጣንን ሃብትን ንኸካዕብቱ ይረግጽዋ፡ ንነእሽቱን ገርሄይናታትንን ንዝቖሰሉን ነቶም ኵሎም እግዚኣብሔር ጸግዖም ዝዀኖም፡ ኵላትና፡ ስሌኦም ሰላም ንለምን፡ ሰላም ይዅን!
እንክብሉ ዘስምዕዎ ዝረባን ጸሎትን ዛዚሞም።


text:
ምንስትር ወፃኢ ኣሜሪካ፣ዜጋታት ኣሜሪካ ናብ ኤርትራ እንተገይሾም ከጋጥሞም ንዝኽእል ሓደጋ ሎሚ‘ውን መጠንቀቂ ኣውፂኡ።
መንግስቲ ኤርትራ ብዘይምቁራፅ ምንቅስቃስ ወፃእተኛታት ምስደረተ‘ዩ። ብሕልፊ ካብ ኣስመራ ወፃኢ ዝግበር ምንቅስቃስ።
ብሕልፊ ናብ ሃይማኖታዊ ትካላት ንኣብነት ናብ ገዳማት ዝግበር ምንቅስቃስ፣ዋላ‘ውን ኣብ ክሊ ዝተፈቀደ ከባቢ እንተኾነ ፍሉይ ፈቃድ ይሕተት‘ዩ።ነዚ ኣሰራርሓ‘ዚ ዘይተግብሩ ወፃእተኛታት ብሓይልታት ፀጥታ‘ታ ሃገር ተኣሲሮም‘ዮም።
ድርብ ዜግነት ዝሓዙ ኤርትራዊያን ኣሜሪካዊያን ተኣሲሮም‘ዮም፣ገሊኦም ብዘይ ገለ ምኽንያት ሎሚ‘ውን ተኣሲሮም ይኾኑ።እንድሕር ተኣሲርካ፣ ስለምንታይ ከምዝተኣሰርካ ከይተገለፀልካ ንነዊሕ ጊዜ ክትፀንሕ ትኽእል። ኩነታት ኣብያተ-ማእሰርቲ ኣዝዩ ሕማቅ‘ዩ።እሱራት ኣብ ኣዝዩ ፀቢብ ክፍሊ ኣብ ኣልቦ-መፀራረዪ፣መደቀሲ፣መግቢን ፅሩይ ማይን ይነብሩ።
መንግስቲ ኤርትራ ካብ ዓሚ ጀሚሩ ንኤርትራውያን ኣውቶማቲክ ኣፅዋር እናዕጠቀ ብጉጅለ ምልሻታት ይውድቦም‘ሎ።እዞም ምልሻታት ለይቲ ናብ ሓለዋ ኣብ ዝወፅሉ እዋን ንመለለዪ መንነት ዝረኸብዎ ሰብ ክሓቱ ትእዛዝ ስለዝረኸቡ ኣሜሪካውያን ክጥንቀቁ እቲ ቤት ዕዮ ኣዘኻኺሩ‘ሎ።
መንግስቲ ኤርትራ ዝቆፃፀሮ ሚድያ፣ብሕልፊ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/ሃ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ማዕቀብ ካብ ዘንበረሉ 2009 ዓም ንዳሓር ኣንፃር ኣሜሪካ ፈነወታት ደጋጊሙ የቃልሕ‘ሎ።ኣብ ልዕሊ ኣሜሪካውያን ዝቀንዐ ርኡይ ጥቅዓት ኣይተመዝገበን፣እንተኾነ ኣሜሪካውያን ጥንቃቀ ክገብሩ‘ለዎም ይብል።
ኣሜሪካውያን ኣብ ጥቃ ዶብ ኤርትራን ኢትዮዽያን ከምኡውን ደቡባዊ ዞባ ቀይሕ ባሕሪን ንከይኣትው ተሪር መጠንቀቂ ተዋሂብዎም‘ሎ።ሰራዊት ኤርትራ ካብ ዘሰሓሕብ ዞባ ጥቃ ጂቡቲ ስሒቦም‘ዮም።ግን ውጥረት ሎሚ‘ውን ምስ ሓየለ‘ዩ።
ብባሕሪ ዝጓዓዙ ኣሜሪካውያን ዜጋታት ኣብ ማያት ኤርትራ ንከይኣትውን ዶባታ ንከይጥቀሙን‘ውን እቲ ምንስቴር ኣሜሪካ ዘውፀኦ መግለፂ የጠንቅቅ።
ነዚ መጠንቀቂ‘ዚ ሰሚዖም ግን ናብ ኤርትራ ክኣትው ዝወሰኑ ኣሜሪካውያን ቅድሚ ምብጋሶም ቪዛ ናይ ኤርትራ ክረኽቡ ተመራፂ‘ዩ።ቪዛ ከይሓዙ ናብ ኤርትራ ዝኣተው ኣሜሪካውያን ንከይኣትው ዝተከልከሉን ናብ ዝመፅሉ ከባቢ ዝተመለሱሉን ኩነታት ኣሎ።እንተኾነ ኤምባሲ ቪዛ ከይሓዙ ኣትዮም ተባሂሎም ንኣዋርሕ ዝተኣሰሩ ሰባት ምህላዎም ኣረጋጊፁ‘ዩ።
ብዘይካ‘ዚ ኣሜሪካዊ ዜግነት ዝሓዙ ሰባት ከምዝተኣሰሩን ንከይወፁ ከምዝተከልከሉን ዝሕብሩ ጭብጥታት ኣለዎ ኤምባሲ ኣሜሪካ።ድርብ ዜግነት ኤርትራን ኣሜሪካን ዘለዎምን ናይ ኤርትራ መለልዪ መንነት ሒዞም ናብ ኤርትራ ዝኣትው ሰባት፣መውፅኢ ቪዛ ንምርካብ ከምዝፅገሙ ተራእዩ‘ሎ።
ኣብ ኣስመራ ሕፅረት መግቢ፣ማይ፣ነዳዲን ዝቅባበን ዘስዐቦ ቁጠባዊ ምንቁልቋል ስለዘጓነፈ ገበናት በርኪቱ‘ሎ።ንብዙሓት ኤርትራውያን ዘጋጥሞም ዘሎ መወዳእታ ዘይብሉ፣ትሑት ክፍሊት ዝርከበሉን ሃገራዊ ኣገልግሎት ምስ ፀቢብ ዕድል ስራሕ ተደሚሩ፣ገለ ኤርትራውያን ንስድረኦም ንምቅላብ ኢሎም ገበን ንክፍፅሙ ደሪኽዎም‘ሎ።ዝምልከቶም ሰበ-ስልጣን፣ንዝፍፀሙ ገበናት ንከፃርዩን ንተሓተቲ ክከሱን ዓቅሚ የብሎምን።
ነዚ ዝተዋሃበ መጠንቀቂ ከየቅለቡ ናብ ኤርትራ ክኣትው ዝወሰኑ ኣሜሪካውያን፣ኣብ‘ቲ Smart Traveler Enrollment Program ዝብል ኣትዮም ንክምዝገቡን ንእዋናዊ ሓበሬታ ክረኽቡን ኤምባሲ ኣሜሪካ የተባብዕ።
ኣብ ዘረባና፣ብዛዕባ‘ዚ ምንስቴር ወፃኢ ኣሜሪካ ዝሃቦ እዋናዊ መጠንቀቅታ መገሻ ናብ ኤርትራ፣ምላሽ ኤምባሲ ኤርትራ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ክንረክብ ሓቲትና፣ሰራሕተኛታት እቲ ኤምባሲ ክንድውለልኩም ኢና ድሕሪ ምባሎም ክሳብ‘ዚ ሰዓት‘ዚ ኣይተመለሱናን።


text:
ኣብ ዞባ ማእከል፡ ንግብሪ ጥሪትን ሕርሻን ብዝምልከት ብ15 ሕዳር ኣብ ኣዳራሽ ምምሕዳር’ቲ ዞባ ርክብ ተኻዪዱ።
ኣመሓዳሪ ዞባ ማእከል ሜጀር ጀነራል ሮሞዳን ዑስማን ኣውልያይ፡ ዝምልከቶም ሰብ-መዚ ሚኒስተሪ ፋይናንስ፡ ኣመሓደርቲ ንኡሳን ዞባታት፡ ከምኡ’ውን ኣብ ምስሳን ጥሪትን ሕርሻዊ ልምዓትን ዝነጥፉ ሓረስቶት ኣብ ዝተሳተፍዎ ርክብ፡ ኣብ ምእካብ ግብሪ ዝነጥፋ ሽማግለታት ብህዝቢ ክምረጻ ምዃነን ተሓቢሩ።
ዋና ኣካያዲ ስራሕ ምምሕዳር ዞባ ማእከል ኣቶ ዘርኢት ተወልደብርሃን፡ ግብሪ መንግስቲ ብሓፈሻ ግብሪ ጥሪትን ሕርሻን ድማ ብፍላይ – ምኽፋል፡ ግቡእካ ብምፍጻም ቀጻልነት ዕዮታትካ ምውሓስ ምዃኑ ኣረዲኡ። እቲ ዓመታዊ ዝእከብ ግብሪ ጥሪትን ሕርሻን፡ ዕማም ምምሕዳራት ምዃኑ ብምሕባር ከኣ፡ ክሳብ 2016 ዘይተኣከበ – በቲ ኣቐዲሙ ክስራሓሉ ዝጸንሐ ታሪፍ፡ ካብ 2017 ግና ብመሰረት ሓድሽ ኣዋጅ ቊጽሪ 178/2016 ከም ዝኽፈል ኣነጺሩ።
ኣብ’ቲ ሓድሽ ኣዋጅ ሰፊሩ ከምዘሎ፡ ብጉጅለ ይኹን ብውልቂ ኣብ ሕርሻዊ ልምዓት ዝነጥፉ – ንሓደ ሄክታር ክሳብ 150 ናቕፋ፡ ከም ገመል፡ ከብቲ፡ ፈረስ፡ በቕሊ፡ ኣድጊን ጤለ-በጊዕን ዝኣመሰላ ጥሪት ከኣ፡ ንሓንቲ፡ ካብ 13 ክሳብ 100 ናቕፋ ኣብ ዓመት ከምዝኸፍሉ ዘርዚሩ።
ተሳተፍቲ ብወገኖም፡ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ዝነበረ ኣሰራርሓ ብሕልፊ ኣብ ምቕባል ዘይተኣከበ ገንዘብ ዝነበረ መድንጓያት ፍታሕ ክናደየሉ ተላብዮም።


text:
ብሕልፊ ኣብ ወላይታ መሬት ተደልሂሙ ኣስታት 41 ሰባት ከምዝቀተለ እቲ ዝረኸብናዮ ዜና ይሕብር። ብዘይካ’ዚ ሸሞንተ ዝኣባላታ ሓንቲ ስድራ-ቤት ኩላቶም በቲ ውሕጅ ተወሲዶም’ለው።
ተሓባባሪ ኮሚሽነር ፖሊስ ዞባ ወላይታ ኣቶ ኣለማየሁ ማሞ እቲ ዝወቅዐ ዝናብ ከቢድ ጉድአት ከምዘውረደ ንድምጺ ኣሜሪካ ሓቢሮም’ለው።
እዚ ከምዚ’ሉ ከሎ ኣሜሪካ ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ኢትዮጵያ ብሰንኪ ዘጋጠመ ምፍራስ ድልድላትን ምድልሃም መሬትን ዓሰርተታት ኣሽሓት ሰባት ኣብ ጸገም ዝወደቅሉ ኩነታት ትከታተሎ ከምዘላ ኣፍሊጣ።
ብሰንኪ ብርቱዕ ዝናብ ኣባላት ስድራኦም ንዝሰአኑ ኢትዮጵያዊያን ሓዘነን ዝገለጻ ኣምባሳደር ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ፓትሪሽያ ሃስላክ ንስድራ ግዳያት ምጽንናዕ ተመንየን። ኣሜሪካ ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ጽንኩር ጊዜ ኣብ ጎኒ ህዝቢ ኢትዮጵያ ከምዘላ እቲ ኤምባሲ ኣብ ዝለኣኾ መግለጺ ሓቢሩ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክእል።


text:
ኣብ ቤት ህንፀት መቐለ ሎሚ ካብ ሰዓት 8 ጀሚሩ ባርዕ ሓዊ ተላዒሉ፡፡ እቲ ባርዕ ሓዊ መልዓልኡን ዘስዓቦ ጉድኣትን ኣካያዲ ስራሕ ቤት ህንጸት ከተማ መቐለ ኮማንደር ይትባረኽ ኣለነ ከምዚ ክብሉ የረድኡ።
ብቅድሚ ትማሊ ብፌደራል ዓቃበ ሕጊ ዝተወሃበ መግለፂ ብተአረምቲ ተቋውሞ ገጢምዎ ነይሩ፡፡ ምኽንያቱ ቅድም ኢሉ ብሚድያታት ብፍላይ ድማ ብተሌቭዥን ኢትዮጵያ ዝወሃቡ ዝነበሩ ሓሳባት ምሕረት ኣመልኪቱ ተስፋ ገይሮም ፀኒሖም፡፡ ብቅድሚ ትማሊ ብፌደራል ዓቃበ ሕጊ ዝተውሃበ መብርሂ ምሕረት ዘይምልከቶም ምዃኑ ምስ ፈለጡ ተስፋ ቆሪፆም ዝጀመርዎ እዩ፡፡ እቲ ባርዕ ኣብ ሓደ መደቀሲ ተአረምቲ ፍርናሽ ዝጀመረ ናብ መሳርሒ ማእለማን ናብ ክልተ ብሎክ መደቀሲኦምን ተጋፊሑ ድሕሪ ምባል ኮማንደር ይትባረኽ በዚ ባርዕ ሓዊ ኣሳቢቦም ንምህዳም ኣብ ዝፈተኑ ተአረምቲ ጉድኣት በፂሑ ኢሎም።
ምስዚ ብዝተሓሓዝ ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ዝተፈላለየ ክፍልታት'ታ ሃገር ኣብ ዝርከባ አባይቲ ማእሰርቲ ዘይምርግጋእን ባርዕ ሓዊ ምልዓሉን ይግለጽ ኣሎ።
ትማሊ ኣብ ከተማ ደብረማርቆስ፡ከተማ ፍኖተ ሰላምን ከተማ ወልድያን ኣብ ዝርከባ ኣብያተ ማእሰርቲ ብዝተላዕለ ዘይምርግጋእን ባርዕ ሓዊን ምኽንያት ድሕሪ አዋጅ ምሕረት መንግስቲ ንእሱራት ዝወሃቡ ዘለው ትርጉማት ዝተዛብዓ ብምዃኑ ሓላፊ ቤት ጽሕፈት ጉዳያት ኮሚኒኬሽን ክልል ኣምሃራ አቶ ንጉሱ ጥላሁን ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊጾም ኣለው።


text:
ዝመጽእ ሰንበት ኣብ ኢትዮጵያ ዝካየድ ፓርላመንታዊ ምርጫ ብሰንኪ ዝተዳኸመ ድምበ ተቓውሞን ብሰንኪ ምሉእ ዕብለላ ገዛኢ ሰልፍን፡ እዚ ዝብሃል ውድድር ዝርኣዮ ኣይኮነን ክብሉ ኣብ`ዚ ኣብ ዩስ ዝርከቡ ኽኢላታት ጉዳይ ቀርኒ ኣፍሪቃ ተዛሪቦም።
ኣብ 2005 ዝተገብረ ምርጫ ኸቢድ ውድድር ዝተራእዮ ምንባሩ ይዝከር። ሽዕኡ ተቓወምቲ ምቑጻር ድምጺ ተደናጊሩ`ዩ ዝብል ክሲ ምስ ኣቕረቡ፡ ዕግርግር ተላዒሉ መብዛሕቲኦም ደገፍቲ ተቓወምቲ ዝኾኑ 200 ዝኾኑ ሰባት ተቐቲሎም። ሕጂ ግን ገዛኢ ሰልፊ ኢትዮጵያ፡ ኸምቲ ናይ ዝሓለፈ ምርጫ ዓይነት ንኸይድገም ዝወሰነ ይመስል ይብሉ ኽኢላታት ኣፍሪቃ።
ኣብ ቀረባ ኣብ ኢትዮጵያ ኸም ፖሊቲካዊ ኣማኻሪት ኾይና ዝሰርሐት ፕሮፈሰር ኣህጉራዊ መጽናዕቲ ኮለጅ Oberlin- Eve Sandberg፡ እቶም ተቓወምቲ ዳርጋ ጠፊኦም`ዮም ትብል። “መራሕቲ ተቓወምቲ: ወይ ተኣሲሮም ወይ ናብ ስደት ኣምሪሖም ወይ ድማ ንቕድሚት ክስጉምሉ ዝኽእልሉ መንገዲ ስለዘይተራእዮም ገዲፎሞ`ዮም። ኸም ተቓወምቲ እንተቐሪቦም ብዙሓት ኻብኦም ይቕተሉ ወይ ይእሰሩ ወይ ይንከላበቱ”።


text:
ብኣማኢት ዝቑጸሩ ሕሉፋት ኣመንቲ ኦርቶዶክስ ዝኾኑ ኣይሁድ ትማሊ ሰንበት ኣብ ከተማ የሩሳሌም ምስ ሰበ ስልጣን ጸጥታ እስራኤል ምግጫዎም ተገሊጹ።
እቲ ግጭት ዘጋጠመ ጸረ ወታሃደራዊ ኣገልግሎት ተቓውሞ ኣብ ዝካየደሉ ዝነበረ ኮይኑ ተቓወምቲ መንገዲ ክዓጽዉ ኣብ ዝጀመረሉ ፖሊስ ድማ ንእኦም ንምብታን ኣብ ዝፈተነሉ እዋን ምኳኑ ተፈሊጡ’ሎ።
ኣብ ልዕሊ ፖሊስ ሓይሊ ጎነጽ ተጠቒሞም ዝተባህሉ ሸሞንተ ካብ ተቓውሞ ሰልፊ ዝካይዱ ዝነብሩ ውልቀሰባት ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ምእታዎም ፖሊስ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ኣፍሊጡ።
እቲ ተቓውሞ ዝተበገሰ ኣብ ወታሃደራዊ ኣገልግሎት እታ ሃገር ንምስታፍ ፍቓደኛታት ብዘይኾኑ አባላት እቲ ማህበረሰብ ኮይኑ ኣብ 2015 ዓ.ም ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ እታ ሃገር ንሕሉፋት ኣመንቲ ኦርቶዶክስ ኣይሁድ ካብ ወታሃደራዊ ኣገልግሎት ነጻ ዝገብር ውሳኔ ምህላፉ ይዝከር እንተኾነ እቲ ውሳነ ክሳብ ሕጂ ኣይተተግበረን።
ብመሰረት ሕጊ እታ ሃገር ደቂ ኣንስትዮን ደቂ ተባዕትዮ ዜጋታት እታ ሃገር 18 ዓመት ምስ መልኡ ኣብ ወታሃደራዊ ኣገልግሎት ክሳተፉ አለዎም።


text:
ካብ ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ ፍሉይ መልእኽቲ ዝተቀበሉ ፕረዚደንት ምዋዪ ኪባኪ፣ኤርትራ ንፅንፈኛታት ብሕልፊ ንኣል-ሸባብ ትልግሶ ሓገዝ እንተቋሪፃ ደገፍ ኬንያ ከምትኸስብ ኣረጋጊፆምሎም ይብል እቲ ዜና።
ካብ ፕረዚደንታዊ ቤት ፅሕፈት ኬንያ ብመሰረት ዝወፀ ሓበሬታ፣ነቲ ናይ ኤርትራ መልእኽቲ ናብ መራሒ ኬንያ ዘቅረቡ፣ኣብ ኬንያ ኣምባሳደር ኤርትራ ኣቶ ሰመረ ርእሶም‘ዮም።
ኬንያ ዕርዲ ሰላም‘ቲ ዞባ‘ያ ኢላ ኤርትራ ከምትቅበል ዝገልፅ መልእኽቲ ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ፣ኤርትራ ናብ ኢጋድ ንክትምለስ ንዝጀመረቶ ፃዕሪ ኬንያ ንክትድግፋ ኤርትራ ሓቲታ‘ላ።
ፕረዚደንት ኪባኪ ብወገኖም፣ናይሮቢ ንኤርትራ ክትቅበላ ቅርብቲ‘ያ። ግን እዚ ኣዎንታዊ መልሲ ዝረክብ፣ኤርትራ ንዞባዊ ፃዕሪታት ሰላም ንምድጋፍ ፈቃደኛ እንተኾይና ጥራሕ‘ያ ኢሎም።
ኬንያ ሓይልታታ ቅድሚ ዓመት ናብ ሶማልያ ድሕሪ ምእታዎም፣ኤርትራ ኣፅዋራት ናብ ኣል-ሸባብ ኣቀቢላ‘ያ ከምዝበለት ዝዝከር‘ዩ።
ኤርትራ ካብ ኣባልነት ኢጋድ ንነብሳ ዘግለለት፣ሰራዊት ኢትዮዽያ ናብ ሶማልያ ንክኣቱ ደገፍ ኢጋድ ተዋሂብዎ ኢላ ከምዝነበረ ይፍለጥ።ድሕሪ መጥቃዕቲ ኢትዮዽያ ኣብ ሶማልያ፣ገለ ራእስታት ሶማልያ፣ንኤርትራ ሃዲሞም።እዚ ድማ፣ኤርትራ ፖለቲካዊ ሓገዝ ትገብረሎም‘ያ ዝብል ትርጉም ተዋሂብዎ‘ዩ።
ሕ/ሃ ዘውፀኦ ሪፖርት‘ውን እንተኾነ፣ኤርትራ ዲፕሎስያዊ ሽፋን እናገበረት ንሶማልያውያን ሙስሊማት ገንዘባዊ ሓገዝ ትገብረሎም‘ያ ከምዝበለ ይዝከር።


text:
ኣብ ምዕራባዊ ኦሮሚያ፡ ከተማ ኣምቦ፡ ተቓውሞ ናብ ዝወጹ ሰባት፡ ሰራዊት ምክልኻል ብዝኸፈቶ ተኹሲ 10 ሰባት ከምዝሞቱን ልዕሊ 15 ከምዝቖሰሉን ሓላፊ ኮሚኒኬሽን`ታ ከተማ ንድምጺ ኣሜሪካ ሓቢሩ።
እቶም ሰልፈኛታት ሽኮር ብዘይ ሕጋዊ መንገዲ ይሽየጥ ኣሎ ብዝብል ከምዝተበገሱ ዝገለጸ ወሃቢ-ቃል፡ እቶም ወታሃደራት ነቲ ስጉምቲ ድሕሪ ምውሳዶም፡ እቶም ሰልፈኛታት ንናይ ጽዕነት መካይን ከምዘቃጸሉ ጠቒሱ።
ድምጺ ኣሜሪካ ዘዘራረቦም ነበርቲ ኣምቦ፡ ሕጂ እታ ከተማ ብረት ዝዓጠቓ መካይን ብዝሓዙ ወታሃደራት ተመሊኣ ከምዘላ ነጊሮም።
ሓላፊ ኮሚኒኬሽን ከተማ ኣምቦ ኣቶ ጋዲሳ ደሳለኝ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ ሰራዊት መከላኸሊ ብዘይ ሕጋዊ መሸጣ ሽኮር ንምቅዋም ናብ ዝወጹ ሰልፈኛታት ተኹሲ ከፊቱ ሰባት ከምዝቐተለ ገሊጹ።
“ ሰራዊት ምክልኻል`ዩ ቀቲልዎም። እዚኣቶም ኣግኣዚ ጥራይ ኣይኮኑን ኻልኦት`ውን ኣለውዎም። ንሕና ክንቀርቦም`ውን ኣይንኽእል ኢና። ንፈርሖም ኢና”
ድሕሪ`ቲ መጥቃዕቲ፡ ህዝቢ ተቖጢዑ መኻይን ምንዳድ ከምዝጀመረ ዝገለጸ ሓላፊ ኮምኒኬሽን ምምሕዳር ከተማ ኣምቦ፡ ካብ ሎሚ ንድሓር ንሓብኦ ነገር የብልናን፡ ነቲ ኣብ ባይታ ዘሎ ጭቡጥ ነገር ንዝኾነ ይኹን ንምሕባር ድልዋት ኢና ኢሉ።
ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝርከብ ኤምባሲ ኣሜሪካ ድማ ኣብ ኣብ ከባቢ ከተማታት ኣምቦ፡ ባኮ፡ ሆለታ፡ ጎንጻዊ ተቓውሞ ከምዘሎን መንገዲ ተዓጺዩ ከምዘሎን ሞት`ውን ከምዝሰዓበን ብምግላጽ፡ ሰራሕተኛታቱ ልዑል ጥንቃቐ ክወስዱ ጸዊዑ`ሎ።
ኢትዮጵያውያን ብሰላምን ብምሉእ ነጻነትን ሓሳቦም ክገልጹን፡ ግጭታት ብሰላማዊ መንገዲ ንክፍታሕ ዕድል ክፍጠርን`ውን ኣተሓሳሲቡ`ሎ።


text:
ኣንፃር ዳዕሽ ይካየድ ናይ ዘሎ ስርሒት ኣሜሪካ ወሃቢ ቃል ኮነሬል ሪያን ዲሎን ኣሜሪካ “ኣብዚ ሕዚ እዋን ነዚ ክተረጋግፆ ኣይትኽእልን እያ’’ኢሎም።
ወሃቢ ቃል ሚኒስትር ምክልኻል ኣሜሪካ ጄፍ ዴቪስ ብወገኖም ሰራዊትና ንናይ ሩሲያ ፀብፃባት ዘረጋግፅ ሓበሬታ የብሉን ኢሎም።
ሰራዊት ሩሲያ ሎሚ ዓርቢ ኣብ ዝሃቦ ቃል ኣብ ሶሪያ ኣብ መወዳእታ ወርሒ ግንቦት ነፈርቱ ንኣዘዝቲ ዳዒሽ ዒላማ ዝገበረ ዝፈፀምኦ ደብዳብ ንመራሒ ናይቲ ጉጅለ ቀቲለንኦ ኣለዋ ኢሉ’ሎ።
ኣብ ማህበራዊ መራከቢ ብዙሃን ፌስቡክ ሚኒስትር ምክልኻል ሩሲያ ዝወፀ መግለፂ ዳዒሽ ዋና ከተማ ኢሉ ኣብዝፅውዓ ራቃ ኣል-ባግዳዲ ይሳተፈሉ ንዝነበረ ኣኼባ ከምዝደብደባ ይሕብር።
ሩሲያ እቲ ደብዳብ ንላዕለዎት ኣዘዝቲ፣ንኣስታት 30 ኣዘዝቲ ግንባራትን ኣስታት 300 ሓለውቶምን ከምዝደምሰሰ ገሊፃ’ላ።
ኣል-ባግዳዲ ዝተቐትለ ምዃኑ ንዝተፈላለዩ መራኸቢታት ብምክትታል ዝተፈልጠ ምኻኑን እቶም መራሕቲ ደቡባዊ ከባቢ ተባሂሉ ካብ ዝፅዋዕ ከባቢ ንምውፃእ ይትልሙ ከምዝነበሩን ሚኒስትር ምክልኻል ሩሲያ ገሊፁ’ሎ።


text:
ኣቦ መንበር ተቓዋሚ ፓርቲ ዓረና ትግራይ ኣቶ ኣብርሃ ደስታ መንነቶም ብዘይተፈልጡ ሰለስተ ሰባት ብቕድሚ ትማሊ ቀዳም ኣብ ከተማ መቐለ ከምዝተወቕዐ እቲ ፓርቲ ኣፍሊጡ።ኣቶ ኣብርሃ ደስታ ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብ ደሓን ኩነታት ከምዝርከቡ ሓላፊ ርክብ ህዝቢ እቲ ፓርቲ ኣቶ ዓምዶሞ ገብረስላሴ ገሊፆም።
ሰለስተ ሰባት ብድሕሪት መፂኦም ክሳዶም ከምዝሓነቑዎምን ኣብቲ ከባቢ ዝነበሩ ሰባት ህይወቶም ከምዘድሓኑዎምን ኣቶ ዓምዶም ይዛረቡ።ንናይቲ ከባቢ ፖሊስ ምምልካቶም ድሕሪ ምግላፅ ይኹን እምበር ኣብ ልዕሊ ኣባላት ዓረና ትግራይ ኣብዝተፈላለዩ እዋናት ክሳብ መቐትለቲ ዝበፅሑ መጥቓዕትታት፣ምቕጥቃጥ፣ብጉልባብ ሕጊ ምእሳርን ምፍርራሕን ዝቐፀለ በደል እዩ ኢሎም።
ብዛዕባ ኣብ ልዕሊ ኣቶ ኣብርሃ ደስታ ዝተፈፀመ መጥቓዕትን ክስታት ዓረና ትግራይን ዝተሓተቱ ወሃቢ ቃል ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ኣቶ ገብረሚካኤል መለስ ፖሊስ ምፅራዩ ምስ ወድአ ንህዝቢ ዕላዊ ክገብር እዩ ኢሎም።ይኹን እምበር ዝኾነ ይኹን ሰብ ብሰንኪ ፖለቲካዊ ኣተሓሳስብኡ ወይ ዝስዕቦ ፖለቲካዊ ፓርቲ ዝበፅሖ በደል የለን፤ዝእሰሩ ሰባት እንተሃሊዮም ድማ ምስ ዝፍፅምዎ ገበን ተኣሳሲሩ ናብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም ዝውሃቦ ፍርዲ እዩ ኢሎም።