text:
ኣብ ሳይሳዊ ምዕባለን ግስጋሰን ኢና እንነብር ዘሎና።ኣብ ወለዶና ሰብ ብዙሕ ነገር ክዓይን ክሰርሕን ርኢና ኢና ሓደ ሓደ ነገራት ኣቦሓጎታትና ኣይክኣልን እዩ ኢሎም ዝሓስብዎ ዝነበሩ።
እቲ ስጉምቲ ሳይንስ እናዓበየን ዝኸይድ ዘሎ ብዘይየቋርጽ ፍጥነት እዩ። ካብ ፍጥረት ጀሚሩ ክሳብ 1750 A.D ብሙሉኡ ፍልጠት ሰብ ሃንደበት ኣብ ዝሓለፈ 150 ዓመት ካብ 1900 A.D ዕጽፊ ከም ዝወሰኸ ይግመት።ኣብ 1900A.D ዝነበረ ፍልጠት ሰብ እንደገና ዕጽፊ ኮይኑ እዚ ክኣ ኣብ 50 ዓመታት እዩ-ብ1950 A.D።፡እንደገና ኣብ 10 ዓመታት ክኣ ዕጽፊ ኮይኑ ኣብ 1960። ስለዚ ፍልጠት ሰብ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ክልተ ዓመትን ሽድሽተ ወርሕን ዕጽፊ እናኾነ ከም ዝመጸ ይግመት።
ንኣብነት ንውሰድ ፍጥነት መጓዓዝያ ሓደ ምልክት ሳይንሳዊ ምሱጓም እዩ።፡ቅድሚ 200 ዓመታት ሰብ ኣብ ሕቖ ፈረስ ልክዕ ከምቲ ናይ ጥንቲ ወለዶታት ዝገበርዎ ንኣሽሓት ዓመታት ኣቐዲሞም ተጓዒዙ። ኮይኑ ክኣ ኣብ 1900 ዓ.ም ሰብ ዝማዕበለ መጓዓዝያ 80 ኪ.ሜ ኣብ ስዓት ክጉዓዝ ክኢሉ እቲ ዝቐልጠፈ ናህሪ ተባሂሉ ክኣ ተወሲዱ። ኣብ 1945 ዓ.ም ጀት ነፈርቲ ኣብ ኣየር መጽኤን ሰብ ክኣ ኣብ ስዓት 1000 ኪ.ሜ ይጉዓዝ ኣሎ።ሎሚ ኽኣ ኣብ ስዓት ሰባት ኣብ ጠፈረ ልዕሊ 40.000 ኪ.ሜ ኣብ ስዓት ይጉዓዝ ኣሎ።
ሰብ ኣብ ወርሒ ስለ ዝበጽሔ ጠፈር ተገዚኡ እዩ ንብል ኢና ኮይኑ ግን ወርሒ ኣብ ጠፈር ግዳማዊ ሙኳና ክንርስዕ የብልናን ። ጠፈር ብገዛ ርእሱ ኣዚዩ ሰፊሕ እዩ ክንዮ ሓሳብና እዩ። እምብኣር ንኣጽናፍን ጠፈርን ንርኤ።
ማእከላይ ርሕቐት ወርሒ ካብ ምድሪ ኣስታት 400.000 ኪ.ሜ እዩ እዚ ኣዝዩ ንእሽተይ እዩ ምስቲ ርሕቐት ምድሪ ካብ ጽሓይ ክንጻጸር ከሎ ኣስታት 150 ሚሊዮን ኪ.ሜ እዩ።ርሕቐት ናይ ጽሓይ ኣዚዩ ዓቢ እዩ ዝርኤ እንተ ኾነ ብርግጽ ኣዚዩ ሒደት እዩ ምስ ርሕቐት እቲ ዝቐረበ ኮኾብ ክነጻጸር ከሎ።
ርሕቐት ናብ ከዋኽብቲ ክሕሰብ ከሎ ልሙድ መዕቀኒታት ኣይሰርሑን እዮም ምክንያቱ ናብ ክውጠን ክትግበር ናብ ዘይክእል ኣሃዝ እዩ ዝመርሓና ። ሳይንቲስት ተመራመርቲ ስነ ከኾብ በዚ ምኽንያት እዚ ከም ምዕቀኒ ዝጥቀመሉ ርሕቐት ብርሃን ኣብ ዓመት ዝጉዓዞ እዩ። ዘክር ብርሃን 300.000 ኪ.ሜ ወይ ክኣ ሽውዓተ ግዜ ኣብ ዙርያ ምድሪ ኣብ ካልኢት ይጉዓዝ ። ስለዚ ኣብ ዓመት ዝጉዓዞ ናብ ልዕሊ 9000 ቢልዮን ኪ.ሜ እዩ።
ናይ ገለ ከዋኽብቲ ርሕቐት ኣብ ግምት ንእቱ እቲ ዝቐረበ ኮኾብ ብዒንትና ክንርኦ እንኽእል ኮኾብ "ኣልፍ ሳንቷሪ" (alpha centauri) ተባሂሉ ይጽዋዕ ኣርባዕተን ፈርቓን ብርሃን ዓመታት ካብ ምድሪ ይርሕቕ ኣዚ ኣስታት 250.000 ግዜ ርሕቐት ናብ ጽሓይ እዩ።እዚ ማለት እንተ ድኣ ብፍጥነት ብርሃን ተጓዒዝካ ዋላ እኳ ናብ ወርሒ 1.5 ሰከንድ ክትበጽሕ ትኽእል፥ናብ ጽሓይ ክኣ 8.5 ደቒቕ ይወስድ በዚ ፍጥነት ክኣ ናብ "ኣልፋ ሳንቷሪ" ኮኾብ ክትበጽሕ ኣርባዕተ ዓመትን ፈረቓን ይወስድ።
ዝበለጸ ሓሳብ ብዛዕባዚ ንምሓዝ እዚ ነገር እንታይ ማለት ሙኳኑ ኣብ ግምት ንእቱ ስኬል ሞዴል ናይ ዩኒቨርስ ምድሪ ንፍረ ሑጻ ተወኪላ ጽሓይ ክኣ ከም እምነ በረድ ሰለስተ ጫማ ካብ ምድሪ ሪሕቓ ኩለን ፕላኔታት ብራድየስ 100 ጫማ ካብ ጽሓይ እንተ ኾነ እቲ ዝቀረበ ኮኾብ 150 ማይል ካብ ምድሪ ርሑቑ ክርከብ እዩ ኣብዚ ስኬል ሞዴል ናይ ዩኒቨርስ ።
እቲ ዝርሓቐ ኮኾብ ብዓይኒ ዝርኤ "ኣንድሮ ሜዳ ጋልክሲ" እዩ እዚ ኽኣ 1.5 ሚሊዮን ብርሃን ዓመታት ንላዕሊ ካብ ምድሪ ሪሒቑ ይርከብ ።ካልኡት ውን ገና ብዙሓት ኣሎዉ ኣዚዮም ርሑቓት ጋላክሲ ብመንጽር ቴሌስኮፕ ዝርኣዩ 6.500 ሚሊዮን ዓመታት ሪሕቖም ይርከቡ።
ሕጂ እምብኣር ርኤ ኣብ ገሌኦም ኮዋኽብቲ መጠኖም ንኣሽቱ መሲሎም ይርኣዩ ንእሽተይ ቆላዓ ውን ከምዚ ይብል"ብልጭ ብልጭ ንእሽተይ ኮኾብ" ምድሪ ዓባይ መሲላ ትርኤ! ኣብዚ ምድሪ ካብ ሓደ ቦታ ናብ ሓደ ቦታ ክንበጽሕ ስዓታት ይወስደልና እንተ ኾነ ጽሓይ ኣዚያ ዓባይ እያ ጥርሓ እንተ ትኸውን 1 ሚሊዮን ዓንኬል መጠን ናይ ምድሪ ክገጥማ ይኽእል።ገና ግን ዋላ ጽሓይ ምስ ገለ ከዋኽብቲ ክትነጻጽር ከለኻ ንእሽተይ እያ።ገለ ከዋኽብት ኣዚዮም ዓበይቲ እዮም እዚ ኽኣ 500 ሚሊዮን ዓንኬል መጠን ናይ ጽሓይ ኣብቶም ከዋኽብቲ ክገጥም ይኽእል ኣብ ማእከሎም ጥርሖም እንተ ዝኾኑ።
ኮኾብ ቤተልገስ (Betelgeuse) 520 ብርሃን ዓመታት ካብ ምድሪ ይርሕቕ ሓደ ካብቶም ዱሙቓት ከዋኽብቲ ካብ ኦሬን ቤልት እዩ።ሰንጣቒቱ ክኣ 500 ሚሊዮን ኪ.ሜ እዩ እዚ ማለት ጥርሑ እንተ ዝኸውን ምድሪ ብሙቹእ ኩነታት ኣብ ዙሪያ ጽሓይ ክትዘውር ትኽእል ኣብ ውሽጢ እዚ ከኾብ ኣብ ልሙድ ዓንኬል ፥ናይ ምድሪ ዓንኬል ኣብ ዙርይ ጽሓይ 300 ሚሊዮን ኪ.ሜ ሰንጣቒት ጥራይ እዩ።
ሕጂ እምብኣር ቁጽሪ ናይ ከዋኽብቲ ኣብ ግምት ይእትው። ናትና ስርዒት ጽሓይ (Solar system) ክፋል ጋላክሲ እዩ "ሚልክ ወይ "(Milk way) ተባሂሉ ኽኣ ይጽዋዕ። ተመራመርቲ ሰነ ከኾብ ብውሕዱ 100.000 ሚሊዮን ከዋኽብቲ ኣብ ጋልክሲ ከም ዘለዉ ይግመት ፥ጽሓይ ሓንቲ ኮኾብ ጥራይ እያ።ከም እውን ሚልክ ዎይ ሓደ ጋላክሲ ኣብ ሞንጎ ብዙሓት እዩ።
ተመራመርቲ ሰነ ኮኾብ ብውሑዱ 100 ሚሊዮን ጋላክስታት ኣብ ክፋል ጠፈር ብቴሌስኮፕ ክርኣዩ ጥራይ ዝኽእሉ ከም ከም ዘለዉ ይነግሩና።ካልኡት ብዙሓት ኣሎዉ ኪንዮ እዚ።
ተወሳኺ ውን ኣብ ግምት ይእትው እዞም ሰምያዊ ኣካላት ኣብ ዓንኬሎም ፍጹም ብዝኾነ ልክዕነት ይዘሩ ።እታ ዝበለጸት ሰብ ዝሰርሓ ስዓት ካብ ኣብ ሰማይ ዘሎዉ ከዋኽብቲ ዝበለጸ ልክዕነት የብላን።ብርግጽ ክኣ ኣዚዩ ዝልዓለ ጥበብ ድሕሪ እዚ ኣድማስ ዝፈጠረን ንነፍሲ ወከፍ ኮኾብ ፕላኔትን ዝመደበ ክህሉ ኣሎዎ።
ክንደይ ኣዚዩ ሰፊሕ እዩ ጠፈር! ክንደይ ንእሽተይ እዩ ሰብ! ሓደ ካብ ጽሓፍቲ መጽሓፍ ቅዱስ ከምዚ ጺሑፉ ኣሎ "ንሰማያትካ፣ ነቲ ስራሕ ኣጻብዕካ፣ ንስኻ ዘቘምካዮም፣ ወርሕን ከዋኽብትን እንተ ጠመትኩ፣ እቲ ንስኻ እትዝክሮ ሰብ፣ እቲ እትሐልየሉ ወዲ ሰብሲ እንታይ እዩ" ገና ግን እግዚኣብሄር ፈጣሪ ናይ ኣድማስ ንነፍሲ ወከፍና ይሓሊ እዩ።እዚ እዩ ኽኣ መስተንክር ድንቂ ሓቂ ካብ መጽሓፍ ቅዱስ እንምሃሮ።
ናይ ዝኾነ ጹሑፍ ብመጠን ዕብየቱ ኣይኮነን ዝውሰን ብዋግኡ እዩ።ሓደ ወናኒ ብዙሕ ሚሊዮናት ቃጽዖ መሬት ክውንን ይኽእል እዩ።ኮይኑ ግን ንእሽተይ ቆልዓ ወዱ ኣዚዩ ኣመና ዋጋ ዘሎዎ እዩ ካብቲ ዝውንኖ ኣዚዩ ሰፊሕ መሬት ንላዕሊ።ጠፈር ኣዚዩ ሰፊሕ ክኸውን ይኽእል፥ናይ ከዋኽብቲ መጠን ኣዚዩ ዓቢ ክኸውን ይኽእል ኮይኑ ግን እግዚኣብሄር ንሰብ ካብ ኩሉ ፍጥረታቱ ዝያዳ የፍቅሮን ይንከባኾቦን እዩ። ሰብ ውሉድ ኣምላኽ ክኸውን እዩ ተፈጢሩን ከም እውን ምስ እግዚኣብሄር ሕብረት ክገብርን ።ከምዚ ዓይነት ሕብረት ምስ ኣምላኽ ጥራይ እዩ ዕላማ ናይ ሰብ ምንባሩ ትርጉም ዝህቦ።
ዕብየት እግዚኣብሄር ኣብ ተፈጥሮ ክንሪኦ ንኽእል ኢና። እንተ ኾነ እዚ ኣምላኽ ውን መጽሓፍ ቅዱስ ይገልጾ እዩ ዘፍቅረናን ዝሓሌልና ሙኳኑ።
ሰብ ኣኽሊል ናይ እግዚኣብሄርሄ ፍጥረት እዩ።ካብ ኣብ ኣድማስ ዘሎዉ ከዋኽብቲ ንላዕሊ ሰብ ገዛእ ርእሱ ኣዚዩ ዓቢን ድንቅን እዩ ። ቅድሚ ኩሉ ኣካላትና ከመይ እግዚኣብሄር ድንቂ ገይሩ ፈጢርዎም።
ናይ ሰብ ሓንጎል 30 ሚሊዮን መትኒ ዋህዮታት ከም ዘለውዎ ሓካይም ይነግሩና።ነፍሲ ወከፎም ክኣ ዝዓይሉ ዓቕሚ ዳርጋ 1/10 ቮልት ሓይሊ ኤልክትሪክ እዩ።እቶም ልዕሊ 35 ዓመት ዕድመ ዘለው 1000 ካብዞም መትኒ ዋህዮታት ምዓልታዊ የጠፍኡ -እዞም ዋህዮታት ፍጹም ኣይትኩኡን እዮም። ገና ግን እቲ ቀንዲ ስራሕ ሓንጎል ስርሑ ይቕጽል ክሳብ መወዳእታ ህይወትና ዋላኳ ኣብ እቶም ሓሙሽተ ናይ ስምዒት ህዋሳት ቁሩብ ናይ ስምዒት ዓቕሞም እንተ ኣጥፍኡ።
ትፈልጥዶ ነፍሲ ወከፍ ዓይንና 130 ሚሊዮን ንኣሽቱ ሮድስ ንጸሊምን ጻዕዳ ንምርኣይን ከም እውን 7 ሚሊዮን ኮንስ ንሕብራዊ ንምርኣይ ከም ዘለውዎ? እዚኦም ኩሎም ብ 300.000 መትኒ ጭሕጎ ምስ ሓንጎል ተተሓሒዞም ኣሎዉ።ናይ ሰብ ዓይኒ 1.5 ሚሊዮን መልእኽቲ ብሓደ ግዜ ክቕበል ይኽእል! ናይ ሓደ ዓይኒ ዕማም ንኸተባዝሕ መካኒካዊ 250.000 ናይ ተለቪዢን transmitters and receivers ኣመሓላለፍትን ተቐበልትን የድሊ! ።
ብዛዕባ እዝኒ ኣብ ግምት ይእትው? እቲ ኦዲታሪ ነርቭ ስለሰተ ርብዒ ኢንች ጥራይ እዩ ቁሞቱ ከም እውን ሰንጣቒቱ ከም ልሙድ ሊይድ ርሳስ እዩ፥እንተ ኾነ 30.000 ኤለክትሪካዊ ዑደት (Circuit) ኣብ ውሽጡ ኣለዎ።እንተ ድኣ ናይ ሰብ እዚኒ ምስ ፕያኖ ከነነጻጽሮ እንተ ኾይና እቲ ናይ ፒያኖ ኪቦርድ 88 መፍትሕ ኣለዎ ኪይቦርድ ናይ ውሽጢ እዝንና 1100 ኣለዎ ልክዕ ሓድ ድግግም ሞጎዳዊ ዋሕዚ።ብኻልእ ቃላት ኣዚዩ ብጣዕሚ ግንዛቤ ዘለዎ እዩ፥እዚ ኽኣ 12 ዝተፈላለየ ድሃይ ቃና ከልዕል ይኽእል ኣብ ሞንጎ ዝኾነ ክልተ መፍትሕ ኣብ ፒያኖ።
ሕጂ ርኤ ንልብን ንደም መትንታትን።ክሳብ ገለ ጸገም ዝፍጠር ብዛዕብኦም ኩሉ ግዜ ኣይንሓስብን ኢና! ኮይኑ ግን ልቢ እግዚኣብሄር ኣብ ኣካልና ዘቕመጣ ነፍሲ ወከፍ ዓመት 40 ሚሊዮን ግዜ ትሃርም ብዘይ ገለ መለሳለሲ ዘይትን ከም እውን ናይ ዕረፍቲ ግዜ ከይወሰደትን ።ዋላኳ እንተ ዘይፈልጥካዮ ልብኻ ኣብ ውሽጢ ኣካልካ 100.000 ግዜ ትማሊ ሃሪማ ከም እውን ብናይ ደም መትኒ 100.000 ኪ.ሜ ካብ ርእስኻ ክሳብ ኣጻብዕ እግርኻ ደም ትጭንጉዕ ። ኣካልና ውን ልዕሊ 172 ቢሊዮን ቀያሕቲ ናይ ደም ዋህዮታት ኣፍሪዩ እዩ በቅ ትማሊ ንመተካእት ንቶም ዝተጎዱኡን ዝበለዩን። ሎሚ ብህይወት ምህላውካ ትኣምራት ኣይኮነን ድዩ!
ንጽኪ ኣብ ግምት ይእቱ፥ታይሮይድ ግላንድ ኣብ ኣካልና 1/500 ግራም ኣዮዲኒ ምዓልታዊ የድልዮ ገና እዚ ማይክሮስኮፒ መጠን እንተ ድኣ ዘየለ ኮይኑ ኣብ ኣካልካ ህጻን እንተ ድኣ ነይርካ ብርግጽ ናይ ኣእምሮ ዘይምምዕባል ምስ ኮነ።
ፒቱታሪ ግላንድ ጽኪ ክኣ እሞ ዝያዳ ድንቂ እዩ።ምዓልታዊ ፍርያት ነዝዒ ክብደቱ ሓደ ኣብ ልዕሊ ምሊዮን ግራም ጥራይ እዩ። ገና ንእሽተይ ምውሳኽ ወይ ክኣ ምንካይ ኣብ ፍሪያት እዚ ጽኪ ማልት ፒቱታሪ ግላንድ ኣብ ሰብ ኣብቲ ዝዓብየሉ ግዜ ኣካልውን ኣእምራውን ዘይጥዑይ ይገብሮ እምብኣር ሎሚ ብጥዓና ዘለናዮ ምኽንያት ዝተወሳሰበ ንምርድኡ ዘጸግም ስራሕ ናይ ስርዓት ኣካልና ፍጹም ጹብቅ ሙኳኑ እዩ።
ብሓቂ ከምቲ ሓደ ጽሓፋይ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዝጽሓፎ "ድንቂ ጌርካ ፈጢርካኒ ኢኻ እሞ ከመስግነካ እየ !" ኣደኳኹና ኣካል ናይ ሰብ እቲ ፍጹም ዝተማዓራረየ ናይ እግዚኣብሄር መደብን ኣብኡ ብርግጽ መስተንክር እዩ። ርግጽ እዩ ገለ ካብቲ ኣብ ኣካላት ሰብ ዝርከብ ድንቂ ነገራት ከም እውን ኣብ ኣካላት ናይ እንሳታት ውን ይርከብ እዩ።
ኮይኑ ግን ሰብ ነፍሲ ኣለዎ ኣብ ውሽጡ ኣካሉ፥ ነፍሲ ክኣ ስብእና ዝሓዘን ኣእምሩኡ፥ ስምዒቱ ፥ፍቓዱን እዩ-ኣእምሮ ዝሓስብን ተራ ምስትውዓልን ፥ስሚዕታት ክስምዓና ዝገብርን፤ናይ ፍቓድ ሓይሊ ኽኣ ክንውስን ዘኽእለና እዩ።
እንስሳታት ሓንጎል ኣለዎም ኮይኑ ግን ክሓስቡ ኣይክእሉን እዮም ሰብ ክሓስብን ነቲ ዝሓሰቦ ኣውሪዱ ክጽሕፎን በዚ ፍልጠቱ ኽኣ ንዝቕጽል ወለዶ ኽኣ ይሕልፎ እዩ እዚ ነገር እንስሳታት ፍጹም ክገብርዎ ኣይክእሉን እዮም። ይዕዋፍ ክሳብ ሕጂ ሰፈረን ይሰርሓ እየን ልክዕ ከምቲ ቀዳሞት ይዕዋፍ ንኣሽሓት ዓመታት ዝገብርኦ ዝነበራ።፡ናይ ሰብ ናይ ክእለት ክፋል ምስሊ ኣምላኽ ምስኡ ዘሎ እዩ።እዚ ንእሽተይ ምስ ሰብ ዘሎ ምስትውዓል ኣብ ኣምላኽ ዝርከብ እዩ።
ኮይኑ ግን ገና ካልእ ብዙሕ ናይ ሰብ ኣሎ፥ሰብ ድንቂ ኣካል ጥራይ ኣይኮነን ዋላ ውን ድንቂ ነፍሲ። ሓደ ነገር ኣሎዎ ኣዚዩ ዝዓሞቐ ዝያዳ ዋላ ካብ ኣካልን ነፍስን እዚ ኽኣ መንፈስ እዩ። ካብ ኩሉ ፍጥረታት ምድሪ ክኣ ፍሉይ ይገበሮ።እዚ መንፈስ እቲ ዝዓሞቐ ክፋል ተፈጥሮና እግዚኣብሄር ከም ዘሎ ይነግረና -ዝልዓለ ህላወ ፈጣሪ ከም ዘሎን ንዕኡ ኽኣ ብሞራላዊ ተሓተቲ ኢና። እግዚኣብሄር ከም ዘሎ እቲ መስተንክር ዝኾነ ፍጥረት ጥራይ ኣይኮነን ዝምህረና፥እቲ መንፈስ ኣባና ዘሎ ሓደ ነገር ይነግረና እዩ።
ስልጣኔ ይኹን ትምህርቲ እግዚኣብሄር ከም ዘሎ ኣይምህረናን እዩ፥ዋላ ሃይማኖት ውን እንተ ኾነ። እንተ ድኣ ዘይሰልጠኑ ሕዝብታት በጺሕካዮም ኣብ ጫካታት እዛ ዓለም ዘለዉ ኣብ ሞንጎ ኣዚኦም ዘይሰልጠኑ ሓደ ነገር ብዛዕባ እግዚኣብሄር ግንዛበ ትረኽበሎም።ኣብ ሓደ ነገር የምልኹ ወይ ካልእ ምኽንያቱ ምስኦም ኣብ ውሽጦም መንፈስ ኣሎ ሓደ ላዕለዋይ ፈጣሪ ከም ዘሎን ኣብ ቅድሚኡ ውን ከም ዝሕተቱ ይንገሮም እዩ። ሕልና ኣብ ውሽጦም ኣለዎም ጌጋ ክሰርሑ ከለው ዝረትዖም ።ዝኾነ እንስሳ የልቦን ባህርያዊ ናይ ኩሱስነት ስሚዒት ዘለዎ ።እንስሳታት ከተሰልጥን ትኽእል ኢኻ ናይ ኩሱስነት ስሚዒት ከም ዝስምዖም ብምግባር። እንተ ኾነ ዝኾነ እንስሳ ብኡ ንብኡ ከም ዝተጋገየ ናይ ኩሱስነት ስሚዒት ዝስምዖ የለን።ሰብ ጥራይ እዩ ምስ ተጋገየ ናይ ኩሱስነት ስሚዒት ዝስምዖ ንሱ ጥራይ እዩ መንፈስን ሕልናን ዘለዎ። በዚ ምክንያት እዩ ኣብ ኩሉ ዓለም ገለ መልክዕ ዘሎዎ ሃይማኖት ሰባት ዘሎዎም። ኮይኑ ግን ሃይማኖታዊ ህበይ ወይ ሃይማኖታዊ ከልቢ ፍጹም ከጓንፈካ ኣይክእልን እዩ።
ሰብ ኪንዮ እዚ ናይ ምድሪ ጻንሖቱ ዕድመ ህይወቱ ንሓደ ነገር እዩ ተፈጢሩ ። እግዚኣብሄር ኣብ ነፍሲ ወከፍና ንሓደ ነገር ላዕለዋይ ሃንቀው ንብልን ካብ ኣብዚ ምድሪ እንረኽቦ ዝዓበየ ኣብ ውሽጥና ኣቐሚጡ እዩ።
ሰብ ዘልኣለማዊ ፍጡር እዩ። ብዛዕባ ናይ ሰብ ፍልቀት ዘጽንዑ ኣብ ሞንጎ ሰብን እንስሳን ፍልልይ የለን ክብሉ ይኽእሉ ይኾኑ፥ ክሳብ ሕጂ ግን ኣብ ነፍሲ ወከፍ ሃገር ዘሎ ሕጊ ምቕታል ህጻን ካብ ምቅታል ሃርማዝ ዝዓበየ ገበን ሙኳኑ እዩ ዝፍልጥ። ሓርማዝ ኣዚዩ ገዚፍ እዩ ኮይኑ ግን ንእሽተይ ህጻን ኣዚዩ ክቡር እዩ ምኽንያቱ ኽኣ ብምስሊ እግዚኣብሄር እዩ ተፈጢሩ ።ሰብ ናይ እግዚኣብሄር ፍጥረት ኣኽሊል እዩ። ምስ እግዚኣብሄር ሕብረት ክገብር እዩ ኽኣ ተፈጢሩ።
ሎሚ ኣብ ዓለም መንፈስ ዘይምዕጋብ ኣሎ ብፍላይ ኣብ ሞንጎ መንእሰያት ።ነቲ ዝጸንሔ ስርዓት ናይ ምእላይ ባህግን ካልእ ዝሓሸ ሓደ ነገር ዝበልጸ ምድላይን ኣሎ።ለውጢ (Revolution) ዝብል ቃል ኣብዚ ዘለናዮ እዋን ኣዚዩ ህቡብ እዩ።ሪቮልሽን ማለት ለውጢ ማለት እዩ ።ሎሚ እንነብረሉ ዘሎና ግዜ ኣብ ማሕበራዊ ለውጢ ፖለቲካዊ ለውጢ ኢኮኖምያዊ ለውጢ እዩ ዘሎ።ፋሽናት ቅድታት ውን ኣዚዩ ብቕልጡፍ እዩ ዝቐየር ዘሎ ።ሓደ ፋሽን ኣብ ሓደ ዓመት ዝንበረ ኣብ ዝቕጽል ዓመት ፋሽን ኣይኮነን።ዋላ ኣብ ንግዲ ዓለም ውን ለውጢ ኣሎ።65% ኩሉ ፍሪያት ሕጂ ዕዳጋ ዓለም እትረኽቦም ድሕሪ ሓሙሽተ ዓመት የለውን።
ኣብ ኩሉ ዙሪያና ለውጢ ኣሎ። ሰባት ንሓደ ዝሓሸ ነገር እዮም ዘናድዩ ዘለዉ።ዕጥቃዊ ቃልሲ ንለውጢ ኣብ ብዙሓት ሃገራት ኣሎ። ዛጊት ግን ዋላ ብኸምዚ ነገራት ካብ ሕማቕ ናብ ዝብኣሰ ጥራይ እዮም ዝኸዱ ዘለዉ። ሎሚ ጋዜጣታት ብዜና ብጥሜት ዝሞቱ ሽቕሎ ኣልቦነት ጎነጽ ውግእ ዕንወት እየን መልኤን ዘለዋ።
በቲ ዘሎ ኩነታት ዘይዓገብካ ሙኳን ሕማቕ ኣይኮነን፥ ንሕብረተ ሰብና እቲ ዝበለጸ ነገር ንደሊ እንተ ድኣ ሃሊና።ብርግጽ ዝበልጸ ብናይ ናብራ ኩነታት ንሕዝብና ንደሊ ኢና። ሕዝቢ ሃገርና ሕዝቢ ዓለምን ካብ ሕጽረት ነጻ ክኸውን ነፍሲ ወከፍ ዝነብረሉ ክህልዎ፥ ክዳን ዝልብስ፤ ዝበልዖ መግቢ ንደሊ ኢና።እኳ ድኣ ብጉዳያት ሃገር ዕጉብ ብዛዕብኡ ስቕ ትብል እንተ ኾንካ ኩሉ ግዜ እዚ ምልክት ሞት እዩ።ዝሞቱ ሰባት ጥራይ እዮም ብዛዕባ ህሉው ከነታት ምቕያር ዘይሓስቡ ኣብ መቓብር ለውጢ (Revolution) የለን! ኮይኑ ውን ግስጋሰን ምዕባለን ውን የለን!
ኣብ ነጻነት ዘለዎ ሃገር ምናልባት ንነብር ንህሉ። እንተ ኾነ ንፈልጥዶ ሓቀኛ ሓርነት ኣብ ውልቃዊ ህይወትና? ወዲ ሰብ ብሳይንስ ሰጒሙን ማዕቢሉን እዩ እንተ ኾነ ግን ብስነ ምግባሩ ግስጋስኡ ዝደንገዘ እዩ። ሎሚ መብዛሕትኤን ሃገራት ነጻን ብገዛእ ርእሰን ዝምሓደራን ዝምርሓን እየን ኮይኑ ግን ሰብ ገዛ ርእሱ ገና ኣብ ባርነት እዩ ዘሎ።ሰብ ፍትወት ርእሱን ጽዩፍ ድሌታቱን ክገዝእ ኣይክኣለን ዋላ እኳ ግዳማዊ ሓርነት እንተ ሃለዎ።መጽሓፍ ቅዱስ ከምዚ ይብል "ድሌታትካ ምቁጽጻር እቲ ዝበለጸ እዩ ካብ ንሃገር ምምራሕ ንላዕሊ"።
ለውጢ ነቲ ዝጸንሔ ስርዓት ምእላይ ዝሓቖፈ እዩ።በዚ ኣገላልጻ ዘይቤ የሱስ ክርስቶስ ዓለም ሪኣቶ ዘይትፈልጥ ዝዓበየ ኣምጻኢ ለውጢ (Revolutionary) እዩ።እቲ እንኮ ፍልልይ ኣብዚ ካልኦት ደለይቲ ለውጢ ግዳማዊ ለውጢ ክምህሩ ከለው የሱስ ክርስቶስ ክኣ ናይ ውሽጢ ለውጢ ምሂሩ። የሱስ ነቲ ሱሩ ጸገም ሃሪሙን ሰብ ዘድልዮ ኽኣ ኣብ ውሽጡ ዝመጽእ ለውጢ ሙኳኑ ሚሂሩ።
ሰብ ነዚ ናይ ውሽጢ ለውጢ ምስ ተሞኮሮ ድሓር እቲ ናይ ግዳማዊ ባዕሉ ክተዓራረ እዩ። መጀመሪያ ነቲ ጠንቂ ሱር እቲ ጸገም ክንፈትሖ ኣሎና።ሓኪም ንሓደ ሕሙሙ ክፍውሶ ከሎ ነቲ ግዳማዊ ምልክታት ጥራይ ኣይኮነን ዝፍውሶ።ነቲ ሕማም ባዕሉ እምበር ። ንኣብነት ሓደ ሰብ ብሕማም ካንሰር ዝሳቐ ዘሎ ሽውሃት ናይ መግቢ ስለ ዘይብሉ ከማርር ይኽእል እዩ።ሓኪም ነቲ ሰብኣይ ናይ ምግቢ ሽውሃቱ ጥራይ ፈዊሱ ነቲ ናይ ካንሰር ሕማሙ እንተ ዘይፈዊስዎ ኣመና ዓሻ እዩ።ከም እውን ግዳማዊ ለውጢ ንጸገማትና መፍትሒ እዮም ኢሎም ዝሓስቡ ተመሳሳሊ ጌጋ እዮም ዝገብሩ ዘለዉ።ነቶም ምልክታት ጥራይ ከጥፉኡ እዮም ዝፍትኑ ዘለዉ። እንተ ኾነ እቲ ሕማም ገዛእ ርእሱ ገና ኣሎ።
እንታይ እዩ ምስ ዝጸንሔ ስርዓት ክእለ ዝግባእ? ሰብ ሎሚ ኣብ ኣምላኽ ከይተሞርኮሰ ኣብ ገዛእ ርእሱ እዩ ዝነብር ዘሎ።ዋላ ሃይማኖተኛታ ሰባት ብብዙሕ መንገዲ ናይ ገዛእ ርእሶም እዮም ዘናድዩ።እግዚኣብሄር ኣብ ገምጋሞም ዝርዝራት ኣይኣቱን እዩ ብዛዕባ ህይወቶም መደብ ከውጹ ከለዉ ።ነዚ ስርዓት ምእላይ ማለት ናብ ቦታ ሰብ ኣብ ኣምላኽ ተሞርኪሱ ዝነብሩ ምምጻእ ማለት እዩ።የሱስ ክርስቶስ ዝመጸ ነዚ መንፈሳዊ ለውጢ (Revolution) ንምምጻእ እዩ።
ኣብ ግምት ንእቱ ካልእ ሽነኽ።ኩሉና ካብ ወለድና ኢና ሃይማኖት ወሪስና ። ምስ እዚ ሃይማኖት ማዕረ ማዕሪኡ ዝወረሰናዮ ዝተወሰነ ከሎ ገና ዝፈተናዮን ዝጸላእናዮን ዘማዕበልናዮ ዝሃነጽናዮ ንዓመታት ኣሎ።ኣብ ጉዳይ ሃይማኖት ዘሕዝን እዩ መብዛሕትኦም ሰባት ንገዛእ ርእሶም ኣይሓስቡን እዮም። ቀሺ ካህን ወይ ፓስተር ኣለዎም ንዕኦም ዝሓስበሎም ።ክሳብ ሕጂ ግን ብዛዕባ መንፈሳዊ ነገራት ምሕሳብ እቲ ኣዚዩ ፍርያማ ንጥፈት ዝኾነ ሰብ ክሳተፎ ዝኽእል እዩ። ብዛዕባ እግዚኣብሄር እቲ ሓቂ ብትኽክል ምእንቲ ክንፈልጥ ክንውስን ይግብኣና። ኣብዚ ጉዳይ ክንጋግገ ኣይግባእን።
ሕሰብ ኣብ ግምት ይእትው ነገራት ከመይ ምስ ኮኑ ነይሮም ሰብ ኣብ ዓውደ ሳይንስ ንገዛእ ርእሱ ክሓስብ እንተ ዝነጽጎ ነይሩ።ሰባት ኣቦሓጎታቶም ዝኣመንዎ ኩሉ ግዜ ዝቕበልዎ ነይሮም እንተ ዝኾኑ ኣብ ዓውደ ሳይንስ ጠቕላላ ምዕባለ ኣይምስሃለወን ነይሩ።
እንሆ ኣብዚ ሓደ ኣብነት ንኣሽሓት ዓመታት ሰባት ምድሪ ማእከል ናይ ዩኒቨርስ እያ ኢሎም ይኣምኑ ነይሮም እዚ ማለት ጽሓይ ከዋኽብቲ ኣብ ዙሩያ ምድሪ ይዞሩ ነይሮም ማለት እዩ።እንተ ኾነ ቅድሚ 450 ዓመታት "ኮፐርኒኮስ" (Copenicus) ዝብሃል ሰብ ነቲ ኣቦሓጎታቱ ዝኣምንዎ ዝነበሩ መርሚሩ ተጋጌም ከም ዝነበሩ ኽኣ ኣረጋጊጹ።
ሳይንስ ኣብ ግስጋሰን ምዕባለን እዩ ዘሎ ምክንያቱ ሳይንቲስት እቲ ኣቦሓጎታቶም ዝኣመንዎ ተዓሚቶም ኣይተቐበልዎን ። ቅድሚ ሓደ ዘመን ሰባት ክንፈር ዝኽእል ማሽን ክህሉ ኣይክእልን እዩ ኢሎም ይኣምኑ ነይሮም።ሎሚ ሰባት ብነፋሪት ኣብ ብዘሎ ዓለም ይጉዓዙ ኣለዉ ኣብ መጀመሪያ ናይዚ ዘመን እዚ ዋላ ሓደ ሰብ ኣቶም(Atom) ክምቀል ከም ዝኽእል ዝኣምን ኣይነበረን።ቅድሚ ውሑዳት ዓመታት ዋላ ሓደ ዝኣምን ኣይነበረን ሰብ ኣብ ወርሒ ክረግጽ እዩ ኢሉ። እንተ ኾነ ሰብ ኣብ ወርሒ ረጊጹ እዩ።
ኣብ ዓውዲ ሃይማኖት ጥራይ "እንታይ እዩሞ ክዓብስ!"ሰባት ወለዶም ወይ ኣቅሽሽቶም ዝምሃርዎም ተዓሚቶም ይቕበልዎ።ብዛዕባኻኸ እንታይ እዩ? እንታይ እዩ ናትካ ሃይማኖት ርዲኢትካ? እዚ ርድኢትካ ካብ ኣቦሓጎታትካ ተዓሚትካ ዝተቐበልካዮ ዝወርሰካዮ ድዩ? ወይስ ርድኢትካ ምእማንካ ናትካ ኣለካ ንእግዚኣብሄርን ንዘልኣለምን ዝምልከት ፥ብናትካ ኣእምሮ ኣድቂቕካ ተዝራሪብካሉን ብኹለንትንኡ ሕጂ ኣብ ገዛእ ርእስኻ እምነት?
የሱስ ክርስቶስ እቲ ዝዓበየ ኣምጻኢ ለውጢ (Revolutionary) ዓለም ዝርኣዮቶ እዩ ምክንያቱ ንሰባት ካብ ውሽጦም ክልውጥ ነዚ እዩ መጽዩ። ሰብ ካብ ውሽጡ ምስ ተለወጠ እቲ ሕማቕን ዘይድሓንን ናይ ዓለምን ሕብረተሰብን ክኣ ክፍወስ እዩ።እዚ ግን ቅድሚ ሰብ ምልዋጡ ኣይኮነን። ክሳብ ሰብ ገዛእ ርእሱ ዝልውጥን ነቶም ኣብ ዓለምናን ሕብረተሰብን ዘጋጡሙና ዘሎዉ ጸገማት መፍትሒ የብሎምን።
እንታይ እዩ እቲ ዝዓበየ ነገር ንሰብ ዝድልዮ ? ብዛዕባ እዚ ሓሲብካ ትፈልጥዶ? መግቢ ድዩ ወይ መጽለሊ ወይ ስራሕ?
ዋላ ሓደ ዘጣራጥር የለን ኩሎም እዞም ኣብ ላዕሊ ተጠቒሶም ዘሎዎ የድሊዩና እዮም ።ብዘይ መግቢ መጽለሊ ስራሕ ክንህሉ ክነብር ኣይንኽእልን ኢና።መግቢ ንኣካልና የድሌና፥ ክዳን እንለብሶ የድሌና ፤መጽለሊ የድሌና እዩ ስራሕ ውን።ናይ እዚኦም ኣገዳስነትን ኣድላይነትን ንሓደ ካብዚኦም ዋጋ ዘይብሎም ክንገብሮም ኣይንኽእልን ኢና።ኮይኑ ግን ኣብዚ ናይ ቁሳውነት ንብረትን ዘመን ሎሚ እንነብሮ ዘሎና ናይ ሰብ ዝዓበየ ሓደጋ ናይ ሓደ ግዜ ፍጡር ዘይኮነስ ግናኸ ናይ ዘልኣለም ሙኳኑ ምርሳዕ እዩ።ምስ ኣካሉ መንፈስ ሓዲሩ ኣሎ ።በተዛማዲ ዋጋታት ኣዚዩ ኣገዳሲ እዩ ካብ ኣካል ንላዕሊ።ኣካል ዘድሊዎ ነገራትን ኣገዳሲ ኮይኑ ግን መንፈስናን ንዕኡ ዘድሊዎ ነገራት ብጣዕሚ ኣዚዩ ኣገዳስን ዝድልን እዩ።
ኣብ ገዛኻ ዝሓመመ ከልቢ እንተ ሃልዩካ ምእንቲ ክፍወስ ናብ ሓኪም እንስሳ ትኸይድ ኢኻ ኮይኑ ግን ኣብ ሓደ እዋን ዝሓመመ ቆልዓ እንተ ሃልዩካ ግን ምርጫ ክትገብር ኢኻ ነቲ ቆልዓ ወይ ነቲ ከልቢ ናብ ሓኪም ቅድም ክትወስድ ፥ብርግጽ ነቲ ቆልዓ ክትወስዶ ኢኻ መጀመሪያ ከልብኻ ኣገዳሲ ስለ ዘይኮነ ኣይኮነን ግናኸ እቲ ቆልዓ ኣዚዩ ኣገደሲ ስለ ዝኾነ እዩ ልክዕ ብኸምዚ መንገዲ ኽኣ መንፈስና ኣባና ዘሎ ኣመና ዝያዳ ኣገዳስነት ኣሎዎ ካብ ኣካልና ንላዕሊ።
ንመንፈስካ ዘድሊዎ ነገራት ኣብ ግምት ይእቲኻ ትፈልጥዶ?ብዘይ ኣቕድምካ ምፍታውን ምጽላእን ኣእምሮ? ከሎ ገና ኣቐድሚካ ፍርዲ ኣዚዩ ቀታሊ ነገር እዩ ንሰባት ይዒንቶም ዝሽፍንን፥ ናብ ፍልጠት ሓቂ ምርዳእ መንፈሳዊ ዘድልዮም ነገራትን ሓቀኛ ምርዳእ እቲ ምኽንያት ኣብ ምድሪ ምህላዎምን።ብዙሓት ምስ ዘይተፈትሑ ጸገማቶም ሙሉእ ዕድሜኦም ይነብሩ ምኽንያቱ ናብ ህይወት ዝቀርብሉ ብኣቅድሚካ ዝተጠንሰ ሓሳባት ከሎ ጌና ኣቅዲምካ ፍርዲ እዩ።
ብዛዕባ እቲ ሓቂ ንሃይማኖትን ዘለኣለምን ዝምልከት ብኽፉት ኣእምሮ ክትቀርብ ፍቓደኛ ዲኻ ? ገል ክውንነት ሓቅታት ምናልባት ክትረክብ ትኽእል ኢኻ ዝተፈለየ ካብቲ ኩሉ ግዜ ሓቂ ኢልካ እትኣምኖ ዝነበርካ።ኮይኑ ግን ቅድሚ ተወሳኺ ምቕጻልና ብዝኾነ ዋጋ እቲ ሓቂ ክትፈልጥ ትደሊ ዲኻ ? እንተ ድኣ ሙሉ ብሙሉእ ብዕቱብ ብዘይ ዋዛ ፈዛዛ ኣለኻ እቲ ሓቂ ክትፈልጦ ትኽእል ኢኻ ።እንተ ዘይኮይኑ ብኻልእ የልቦን ። መጽሓፍ ቅዱስ ይብል ዝኾነ ሰብኣይ ሰበይቲ ወይ ቆልዓ ካብ ዝኾነ ሃይማኖት እቲ ሓቂ ብዛዕባ እግዚኣብሄር የሱስ ክርስቶስን ክፈልጥ ይኽእል እዩ። ብኽፉት ኣእምሮን ብሙሉእ ልብን እንተ ድኣ ደሊዎ።
ሰብ ምስ ሞተ እንታይ እዩ ዝኸውን ? ሞት ደው ምባል ናይ ኩሉ ምህላው ድዩ? ኣብ ኣመክሮ ኢና ዘሎና ኣብዛ ምድሪ ኽኣ እግዚኣብሄር ይዕዘበና እዩ ዘሎ። ህይወት ኣብዛ ምድሪ ነቲ ህይወት ኣብ ዘልኣለም እንታይ ከም ዝኸውን ይውስኖ። እግዚኣብሄር ብዛዕባ ክውን ሓቀኛ ናይ ነፍሲ ወከፍና ህይወት ይፈልጦ እዩ። ብዛዕባ ርህራሄና ንዕርኽትና ክንዕሽወም ንኽእል ንኸውን ኮይኑ ግን ንእግዚኣብሄር ክንዕሽዎ ኣይንኽእልን ኢና።ብይዒንቲ እግዚኣብሄር ኩሉና ገበነኛታት ኢና ምኽንያቱ ኩሉና ነቲ ላዕልን ቅዱስን መለኪዕታት ዘይንበቅዕ ኮይና ተረኽብና ኢና።ሰብ ምስ እግዚኣብሄር ሕብረት ክገብር እዩ ተፈጢሩ ።እዚ ነገር እንተ ዘይብሉ ነቲ ቀዳምነት ዝተፈጠረሉ ዕላማ ምህላው ኣብዛ ምድሪ ኸይፈጸመ ይተርፍ ኣሎ ማለት እዩ።እዚ ናይ ሰብ ምስ ኣምላኽ ዝግብሮ ሕብረት ፍጹም ክሕጎሰሉ ኣይክእልን እዩ ክሳብ ገበን ናይ ሓጥያቱ ዝውገድን ዝጸርን።
እግዚኣብሄር እንታይ ከም ዝመስል እንታይ ኢና እንሓስብ?ሰባት ኣብ ዓለም ዘለዉ ዝተፈላለየ ሓሳብ ኣለዎም።እንተ ኾነ ዋላ ዋላ ሓደ ሰብ ሪኢዎ ኣይፈልጥን እዩ ኣብ ዝኾነ ግዜ ።ስለዚ ኩሉ ናይ ገዛእ ርእስና ሓሳብ ብዛዕባ ኣምላኽ ጥቕሚ ዘይብሉ እዩ።መጽሓፍ ቅዱስ ይብል የሱስ ክርስቶስ ካብ ሰማይ ናብ ምድሪ ብምምጻእ እግዚኣብሄር እንታይ ከም ዝመስል ንሰብ ገሊጽሉ የሱስ ዝተገለጸ እግዚኣብሄር ብመልክዕ ሰብ እዩ ነይሩ ። ኣብዚ እንሄለ እቲ ሓቂ የሱስ ክርስቶስ ንእግዚኣብሄር ገልጺዎ ቅድስናን ፍቕሪን ዝመልኤ ሙኳኑ።
ከመይ ጌይሩ እዩ ገበን ናይ ሓጥያትና ክብ ህይወትና ክውገድ ዝኽእል? ብዙሓት ሰባት ዓቢይ ጸገም ኣለዎም ኣብ ውሽጢ ህይወቶም ? መፍትሒ ኣይረኸብሉን ኮይኑ ግን መሊሲ ኣሎ ኣብ የሱስ ክርስቶስ! እንታይ እዩ እዚ?
ክትንሳሕን ጣዕሳን ጥራይ እኹል ኣይኮነን ። እንተ ድኣ ስርቂ ዝምታ ኣብ ቤት ፍርዲ ተኸሲሰ ኣቦይ ክኣ ፈራዲ እተ ነይሩ በቲ ዝገበርክዎ ስለ ዝተጥዓስኩን ዝሓዘንኩን ነጻ ክሰደኒ ኣይክእልን እዩ። ከም ኣቦይ የፍቅርኒ ይኸውን እንተ ኾነ ኣብ ቤት ፍርዲ ከም ፈራዲ ኮይኑ እዩ ተቐሚጡ ዘሎ።ስለዚ ስለቲ ዝፈጸምክዎ ገበን ክቕጽዓኒ ኣሎዎ ዋላኳ በቲ ዝገበርክዎ እንተ ተጣዓስኩን እንተ ሓዘንኩን ዋላ ከም ወላዲ እንተ ኣፍቀረኒ።
ብፍትሓዊ ዝኾነ እግዚኣብሄር እንተ ድኣ ኣሚና ብርግጽ ክንፈልጦ ኣሎና ካብ ደቂ ሰባት ንላዕሊ ፍትሓዊ ሙኳኑ ከመይ ኢሉ ድኣ ነጻ ክሰደና ይኽእል ብምኽንያት ስለ ዘፍቅረና ዝተጥዓስና ? እሱ ፍጹም ፍትሓዊ እዩ ፍትሒ መቕጻዕቲ ይሓትት እዩ።
ኮይኑ ግን ኣቦይ ኣብ ቤት ፍርዲ ክሕግዘኒ ሓደ ነገር ክገብር ይኽእል። በቲ ሙሉእ መቕጻዕቲ ናይ ሕጊ ክቕጽዓኒ ይኽእል ከምዚ ብምባል "100.000 " ናቕፋ ተቕጺዕካ ኣለኻ ደኺሙን ሪሂጹን ዝኣከቦ ገንዘብ ኣልዒሉ ሂቡኒ "ወደይ እንሄልካ እቲ ገንዘብ ክይድካ ክፈልን ነጻ ኽኣ ኩን ! ትሪኢ ኣሎኻዶ እንታይ ከም ዝገበረ? ከም ፈራዲ ቀጺዕኒ ከም ኣቦይ ክኣ ነቲ መቕጻዕቲ ባዕሉ ከፊልዎ ።እዚ እዩ እቲ እግዚኣብሄር ዝገበሮ ንኹሉ ዓሌት ሰብ ከምዚ ኢልዎ "ገበነኛ ኢኻ እቲ መቕጻዕቲ ዝግብኣካ ሞት እዩ" ።ከመይ ፈራዲ ይቐጽዓና ።እንተ ኾነ ሽዑ ውን የፍቅረና እዩ ስለዚ ኣብ ሰብ የሱስ ክርስቶስ ኮይኑ ወሪዱ መጽኡን ነቲ መቕጻዕቲ ባዕሉ ከፊልዎ ።በዚ ምክንያት እዚ እዩ ክርስቶስ ዝሞተ ነቲ መቕጻዕቲ ናይ ገበን ክኸፍል ። ሓቂ ሙኳኑ ናይዚ መረጋገጺ ኣብቲ ክውንነት ክርስቶስ ኣብ ሳልሳይ ምዕልቲ ድሕሪ ሞቱ ካብ መቓብር ምውጽኡ ይምርኮስ።የሱስ ክርስቶስ ንሞት ሲዕርዎ እዩ ሎሚ ህያው እዩ።
ንኽንኣምን ክውንነት ኣልዎ እንተ ኾነ ሓደ ነገር ኣሎ ክንገብሮ ዝግብኣና ፥ኣቦይ እቲ ገንዘብ ኣብ ቤት ፍርዲ ምስ ኣቕረበለይ ካብ ኢዱ እንተ ዘይተቐቢለዮ ነጻ ክወጽእ ኣይክእልን እየ። ተመሳሳሊ እቲ ምሕረት እግዚኣብሄር ዝቐረበልና ብክርስቶስ የሱስ ክንቅበሎ ኣሎና።፡እንተ ዘይተቐቢልናዮ ፍጹም ካብዚ ኣይንረብሕን ኢና።እግዚኣብሄር ሎሚ ብክርስቶስ የሱስ ምሕረት ቀሪብልካ ኣሎ እንተ ኾነ ክትቅበሎ ክትውስን ኣሎካ።
ሰባት ኣብ ብዘላ ዓለም ዘለዉ ካብ እዚኦም ዝስዕቡ ዕጋበት፥ዝና፥ሃብትን ስልጣንን ሓደ ወይ ካብዚኦም ኣርባዕተ ዝያዳ ነገራት እዮም ዘሳድዱ ዘለዉ ።
ኮይኑ ግን ምስ እዚኦም ዝትሓሓዝ ሕጊ ኣሎ እዚ ኣቐዲምና ኩሉና ክንፈልጦ ጽብቕ እዩ።ከምዚ ኢልና ክንጽውዖ ንኽእል ሕጊ መጠን ንሓደ ነገር ወፍሪ ዝገበርካሉ ግዜ ጽዓት ዘጥፋእካሉ ነገር ኣብ ዝተወሰነ ደረጃ እቲ ካብኡ እትረኽቦ እናቐነሰ ክኸይድ ከሎ ማለት እዩ።
ንኣብነት ውሰድ ከም ንዕጋበት ምስዓብ ናይዚ ሕጊ ከመይ ገይሩ ከም ዝሰርሕ ንምርዳእ መጀመሪይ ደስታ ቁሩብ ዕጋበት ይህበካ እዩ ብንእሽተይ መጠን ክትወሰዶ ምስ ጀመረካ እቲ ዕጋበት እትረኽቦ ካብ ትንባኾ ፥ኣልኮላዊ መስተ ፥ናይ ሮክ ሙዚቃ፥ሓሽሽ ፥ስእለ ጹዩፍ (pornography)ወይ ዘይፍቑድ ስጋዊ ርክብ ኮይኑ ግን ሓንሳብ ምስ ተወሰደ እዚኦም ነገራት ነቲ ግዳይ ከረው ኣቢሎም ጨቢጦም ክሕዝዎ ይጅምሩ ክሳብ ወልፊ ዝትሓዝ ብዘይ መነቓቕሒ ናይዚ ደስት ክኣ ክሳብ ክነብር ዘይክእል ይገብርዎ።
እንተ ኾነ ኪንዮዚ እቲ ወልፊ ዘለዎ ሰብ በብቑሩብ እቲ ዝወሰዶ መጠን እቲ ቐዲሙ ዝወሰዶ መጠን ሓደ ዓይነት ዕጋበት ኣይህቦን እዩ ዝያዳ መጠን ክወስድ የድልዮ ገለ ደረጃ ዕጋበት ክረክብ፥ እዚ ሕጊ ንሓደ ነገር ብመጠን ወፍሪ ዝገበርካሉ ተመሊሱ ዝቕንስ ማለት እዩ።ኣብ ከም ጉዳይ ኣልኮልን ዕጸ ፋርስን ኣካልን ኣእምሮ ናይቲ ውልቀ ሰብ ይዓኑ እዩ ።ኣብ ከም ጉዳይ ጹዩፍ ስእልታትን ቪድዮታትን (pornography) ስጋዊ ርክብ እቲ ውልፉ ሰብ ካብ ንቡር ስጋዊ ርክብ ናብ ብልሽዉን ዘይንቡሩን ርክብን ትሕተ ሰብን ዋላ ውን ዝኸፍኤ ካብ እንስሳታት ይኸውን ።
ዋላ ምስዓብ ዝያዳ ዝተጸረየ መልክዕ ዘሎዎ ዕጋበት ከም ዕጋበት ገለ ነገር ብምዕማም ዝርከብ ኣብ ዓውደ ሳይንስ ወይ ሙዚቃ ሙሉ ብሙሉእ ኣይዕግብን እዩ ። እዚ ውን ሕጊ መጠን ንሓደ ነገር ወፍሪ ዝገበርካሉ ግዜ ጽዓት ዘጥፋእካሉ ነገር ኣብ ዝተወሰነ ደረጃ እቲ ካብኡ እትረኽቦ እናቐነሰ ክኸይድ ከሎ ማለት እዩ።
እዚ ሕጊ ልክዕ ሓደ እዩ ዝሰርሕ ዋላ ኣብ ምስዓብ ፥ዝና፥ሃብትን ስልጣንን ወልፊ ከም ዝትሓዙ ብምግባር ይዕንዎም።ምናልባት ውሕድ ብዝበለ ክፉእ መንገዲ ካብ ዕጸ ፋርስን ፥ናይ ርክብ ግብረ ስጋ ወልፍን።
ኣብ ግምት ይእትው ብዛዕባ ንዝና ምስዓብ ኣብ ቤት ትምህርቲ እዩ ዝጅምር ኣብ ሞንጎ ይዕሩኽትኻ ፍሉጥ ክትከውን ምድላይ ብድሕር እዚ ፍልጡ ንኽትከውን ነዚ ምስዓብ ይቕጽል ኣብ ዓውዲ ኣትሌቲክስ ፥ሲነማ፥ስፖርት ወይ ዝኾነ ካብ ሓደ ደረጃ ናብ ካልእ።ሓደ ኣብ ምልእቲ ከተማ ዝና ዘለዎ ሰብ ክኸውን ዝኽኣለ ሕጂ ብሃገር ደረጃ ዝና ዘለዎ ሰብ ምእንቲ ክኸውን የቋምትን ብድሕሪኡ ውን ብዓለም ደረጃ።ኣብዚ ደድሕሪ ዝና ክስዕብ እቲ ሰብ ኣልሰር ኣብ ጨጓርኡ ከማዕብል ይኽእል እዩ ንእምነቱን መርገጺኡ ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ብምእታው ዋላ ሞንኩብ ካልኦት ተጠቂሙ ንላዕሊ ክሓኩር ገዛ ርእሱ ኣብ ላዕሊ ምእንቲ ክወጻ ህይወት ሰባት የባላሹ እዩ። ድሕሪ እዚ ኩሉ እቲ ሽልማት እንታይ እዩ? ብዘይ ገለ ዝስዕሮ ነገር ዝተጨነቐ እዩ ዝኸውን። ብዙሓት ናይ ፊሊም ከዋኽብቲ ካልኡት ዝና ዘለዎም ሰባት ነብሰ ቕትለት ፈጺሞም እዮም ዋላኳ ፍሉጣት ዝና ዘለዎም እንተ ኾኑ ውሽጣዊ ጭንቀት ስለ ዘለዎም እዩ።
ኣብ ግምት ይእትው እዚ ሕጊ ሃብቲ ኣብ ምስዓብ ከመይ ከም ዝሰርሕ። ኣብ መጀመሪያ ሰብ ህይወቱ ምእንቲ ክመርሕ ናይ ንግዲ ትካል ብንጹህ ዕላማ ክጅምር ይኽእል ። ኮይኑ ግን ቀስ ብቐስ ብዝትኣከበ መኽሰብ ክንዮ ንቤተሰብ ዘድልዮ ነገር ፥ነቲ ናይ ንግዲ ግዝኣቱ ከስፍሖ ንኽሓስብ ይመርሖ። እዚ ኽኣ ውዕውዕ መወዳእታ ዘይብሉ ደድሕሪ ሃብቲ ክስዕብ ይጅምር፥ ዋላኳ ዓለምና ንነፍሲ ወከፍ ዘድልዮ ነገር ክትህብ እኹል ናይ ተፍጥሮ ጸጋ እንተ ሃለዋ ንሓደ ስሱዕ ሰብ ዝደሊዮ ክትዕግብ ግን እኹል ዝኾነ የብላን።ገንዘብን ንብረትን ንሰብ ዓትዒቶም ክሕዝዎ ሓይሊ ኣሎዎም ከም እውን እቲ ዝውሓደ ዝውሓደ ዕጋበት ክህብዎ ኣብ ህይወቱ።ምእካብ ንብረት ነገራት ሓደ እዋን ሰብ ህይወቱን ገዝኡን ሕጉስ ክገብሮ ኢሉ ዝሓስብ ዝነበረ ሕጂ ሓጎስ ካብ ምምጻእ ደው ኢሉ እዩ።ሕጊ ንሓደ ነገር ብመጠን ካብኡ ገለ ዝደለኻ ግዜኻ ካልእን ዝጥፍኣካሉ እቲ ካብኡ እትረኽቦ መመሊሱ ዝቕንስ ኣብዚ ውን ይዓይይ እዩ። ኩሉ ኤክትሮኒካዊ መሳሪሕታት ፥ሃብታም ምግብታት ፥ኣብ ዑደት ተሓጊስካ እትሪኦ ቦታት ፥እቲ ልዑል ማሕበራዊ ህይወት ወ.ዘ.ተ ብእኩብ ሃብቲ እዩ እዚ ኩሉ ክርከብ ዝኽእል ሕጂ ሒደት ሒደት እዩ ዝዕግበካ።ሓደ ነገር ኣሎ ጥርሑን ባዶን ብዛዕባ ኩሎም ፥ሒደት ሃብቲ ከለዎ ሕጉስ ውሑድ ጸቕጥን ከም ዝነበሮ ክፈልጥ እዩ። ናይ ሓዳር ሓጎስ ውን ከም ዝነከየ ኮይኑ ክትረኽቦ ኢኻ።በዚ እዩ ቃላት ጎይታን የሱስ ክርስቶስ ሓቂ ሙዃኑ ዝረጋገጽ "ህይወት ሰብ ብብዝሒ ገንዘብ ኣይኮነትን"።
ኣብ ግምት ይእትው ከመይ ኢሉ እዚ ሕጊ ከም ዝሰርሕ ንስልጣን፥ ቦታን ፣ከም እውን ክብሪ ምስዓብ ኣብ ፖሎቲካ ይኹን ወይ ኣብ ካልእ ዓውዲ።ንኣብነት ኣብ ፖሎቲካ ሰብ ኣብ ሓደ እዋን በቃ ኣባል ፓርላማ ክኸውን ባህጊ ዝነበሮ ሕጂ ግን ከም ዘይዓገበ ኮይኑ ነብሱ ይረኽባ ሕጂ እዚ ሰብ ይዒንቱ ኣብ ሚንስተር ክኸውን እይ ዘሎ።ኣብ መወዳእታ ዋላ እቲ ዝልዓለ ሰልጣን ቦታን እንተ በጽሔ ገና ዝተጨነቐን ዘይቁሱንን እዩ ዝከውን።ከምቲ ናይ ጥንቲ ኣበሃህላ ከምዚ ብምባል ዝኸይድ " ነቲ ዘውዲ ዝደፍኤ ዘየዛንን ዘይቅስንን ነገር ኣብ ቅድሚኡ እዩ ዝጽበዮ ዘሎ" ዘይተፈለጠ ሰብ ከሎ ንኸይቅተል ኣብ ሓደጋ ኣይነበረን!
ስለ ምንታይ እዩ እዚ ነገር ኣብ እዚኦም ኩሎም ዓውድታት ሰብ ዘይዓግብ? ምስ ነፍሲ ወከፍና ባዶነት ኣሎ ብእግዚኣብሄር ጥራይ ክምላእ ዝክኣል።ሰብ ግን ቀጻሊ ነዚ ምስኡ ዘሎ ባዶነት ብዕጋበት ፥ዝና፥ሃብቲ ወይ ስልጣን ክመልኦ ጥራይ እዩ ዝደሊ ። ኮይኑ ግን እዚ ንከንቱ ነገር ምስዓብ እዩ።ኣብ መወዳእታ ኣማሲኡ እቲ ውጽኢት ኩሉ ግዜ ጭንቀት እዩ ምኽንያቱ ፍጹም ኣይዓገብናን።
መጽሓፍ ቅዱስ ከምዚ ይብል እግዚኣብሄር ዘልኣለማውነት ኣብ ልቢ ሰብ ኣንቢሩ እዩ ፥ሓደ ሰብ ብኸምዚ ገልጺዎ ኣሎ"ልብና ዕረፍቲ የብሉን ክሳብ ኣብ እግዚኣብሄር ምዕረፊ ዝረክብ"።
ሕጊ ንሓደ ነገር ብመጠን ዝደለኻዮ ግዜኻን ካልእን ዘጥፋእካሉ ኣቲ ካብኡ እትረኽቦ መመሊሱ ዝቕንስ እግዚኣብሄር ባዕሉ እዩ ኣብ ምስዓብ ኩሉ ዓቢይን ስሓብን ኣብ ዝኸነ ነገር ኣብ ዓለም ዘሎ ዘቕመጦ፥በዚ ክኣ ሰብ ዘለኣለማዊ ፍጡር ሙኳኑ ምእንቲ ክፈልጥ እዩ።ሰብ መንፈሳዊ ባዶነት እዩ ተፈጢሩ ብዘይ መንፈስ ቅዱስ እግዚኣብሄር ክኣ ብኻልእ ክምላእ ኣይክኣልን እዩ።
እንተ ኾነ ከምቲ ኩባያ ቅድሚ ዝኾነ ዝጠቅም ዝስተ ነገር ምምልኣ ክትሕጸብ ዘለዋ ከምኡ ኽኣ ብተመሳሳሊ መንገዲ ልክዕ ልብና ቅድሚ ብመንፈስ እግዚኣብሄር ምምልኡ ካብ ሓጥያት ክንጸህ የድልዮ። ክርስቶስ የሱስ ምእንቲ ሓጥያትና ሞይቱ እዩ በዚ ውን ልብና ካብ ሓጥያት ክጸርን ንጹህ ምእንቲ ክኸውንን።
ሓቀኛ ነባሪ ዕጋበትን ዝርከብን ኹሉ ኣብ ልብና ዘሎ ዘይምዕራፍን ዝስዓር ጎይታ የሱስ ክርስቶስ ከም ጎይታ ኣብ ኩሉ ዙርያ ህይወትና እንተ ተቐቢልናዮ ጥራይ እዩ።
ህይወት ኣብዛ ምድሪ ኩሉ ነገር ኣይኮነን ህይወትና ናብ ሞት ንታሕቲ እናቖጸረ እየ ዝኸይድ ኣብ መወዳእታ ኽኣ ኣብ መቓብር ይውዳእ። ኣብ ግዜ ሞት ክኣ ከም ናይ ጠፈር ሮኬት ንልዓል፣ሞት እንታይ እዩ? ሞት ማለት ምፍላይ ናይ መንፈስን ነፍስ ካብ ኣካል ወይ ስጋ እዩ ኣብዚ ግዜ እቲ ኣገዳሲ ሕቶ "ናበይ ኢና እንኸይድ ድሕሪ ሞት እዩ? " ናይ መወዳእታ እትበጽሖ ቦታ ትፈልጦዶ?
ህይወት ድሕሪ ሞት ኣዚዩ ኣገዳሲ እዩ ካብ ህይወት ኣብዛ ምድሪ ፥ዘልኣለማውነት ኣዚዩ ኣገዳሲ እዩ ካብ ግዜ፥ ዘልኣለማዊነት ኣበይ እንሕልፎ ብጣዕሚ ኣዚዩ ኣገዳሲ እዮ፥ ካብ ከመይ ጌይርና ኢና ህይወትና ኣብዛ ምድሪ እንሕልፎ እቲ ዓሻ ሰብ ናይ ቀረባ ግዜ ኣብዛ ህይወት ዝሕልፎ እዩ ዝርኢ እቲ ለባም ሰብ ግን ንመጻኢ የቋምትን ንዘልኣለም ክኣ ይዳሎ።
ኣብ ግምት ይእትው ሓደ ጎቦዝ ብዙሕ ሚሊዮናት ሩቢ ውርሻ ዝረኸበ ናብ ባንግሎር ከተማ ክቕመጥ ክኣ ወሲኑ ናብ ባንግሎር እናመጸ ከሎ ክልተ ምዓልቲ ኣብ ቦንቦይ ይሕሊፉ ኣብ እዘን ክልተ ምዓልቲ ኽኣ ብዙሕ ገንዘብ ሓሺሹን ቁማር ውን ተጻዊቱን ኩሉ እቲ ውርሻ ዝረኸቦ ኽኣ ኣጥፊእዎ ኣብ መወዳእታ ባንግሎር ምስ በጽሔ ዋላ ሓደ ገንዘብ ዘይብሉን ዝተረፈ 60 ዓመታት ህይወቱ ኽኣ ዋላ ሓንቲ መጸጊዒ ዘይብሉ ኣብ ጎደናታት ከተማ ብምልማን ይሕሊፍዎ ።
ከመዚ ዓይነት ሰብ እንታይ ኢልካ ምስ ጸዋዕካዮ ? ብርግጽ "ዓሻ" ብጣዕሚ ኣዝዩ ዓሻ ሰብ እቲ ብመንጽር እዛ ምድራዊት ህይወት ጥራይ ዝሓስብን ንዘልኣለም ክኣ ሸለል ዝብሎ እዩ። ምንዋሕ ናይ ህይወትን ግዜ ኣብዛ ምድሪ ዋላ 100 ዓመት እንተ ኾነ ምስ ዘልኣለማውነት ክነጻጸር ከሎ ምቃል ካልኢት ።
መጽሓፍ ቅዱስ ነፍሲ ወከፍና ኣብዛ ምድሪ ብዘተማላለስናዮ ጸብጻብ እንህበሉ ምዓልቲ ከም እትመጽእ ይዛረብ።ኩሎም ቢሊዮናት ሰባት ኣብዛ ምድሪ ዝነቦሩ ኣብ ታሪኽ ሰብ ንብዙሓት ክፍለ ዘመናት ኣምላኽ ከመይ ጌይሩ መዝገብ ከም ዝሓዞ ክንግረም ንኽእል ንኸውን፥ ናይ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ዝገበሮ ፥ዝበሎን፥ዝሓሰቦን ኣብ ዘመን ህይወቱ እዚ መዝገብ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ናይ ሰብ መዘከሪ እዩ ዝቕመጥ። መዘከሪ ልክዕ ከም ቪድዮ ቴፕ እሙን ኮይኑ ኩሉ ዝገበርናዮ ዝምዝግብ ከም እውን ውሽጣዊ ኣረኣእያናን ሓቐናን ይምዝግብ እዩ።፡ሰብ ምስ ሞተ ዋላ እኳ ኣካሉ ኣብ ምድሪ እንተ ገደፎ መዘከሪኡ ክፍሊ ነፍሱ ስለ ዝኾነ ምስ ነፍሱ ኮይኑ ናብ ዝሞቱ መናፍስቲ እዩ ዝኸይድ።
ኣብቲ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ሪጉኡ በጺሑ ንፍርዲ ዝቐርበላ ኣምላኽ ነቲ ቪድዮ ቴፕ ናይ ሰብ መዘከሪ ብምውላዕ ነፍሲ ወከፍ መዝገበ ከም ዝሪኦ ክገብር እዩ፥ዋላ ሓደ ሰብ ውን ክሓትት ኣይክእልን እዩ ብዛዕባ ልክዕነት ብዛዕባ ናይቲ ዝረኤ ዘሎ ኣብ መዘከሪኡ ናይ ምድሪ ህይወቱ ኽቕጾሮ እዩ።
እቲ ባህሪ ጽብቕ ሞራል ኣብ ሕብረተሰብ ተቐባለነት ዘሎዎን ሃይማኖትን ናይ ግዳም ሽፍን ሎሚ ሰባት ለቢሶሞ ዘለዉ ኣብታ ሞዓልቲ እቲኣ ክቕላዕን እቲ ሓቀኛ ናይ ውሽጢ ሰብ ክቃላዕ እዩ። ኣብታ ምዓልቲ እቲኣ ሃይማኖት ንማንም ሰብ ኣይከድሕንን እዩ ፥ከመይ ኩሎም ከም ዝሓጠዩ ብንጹር ዝርኤ ስለ ዝኾነ ኣብ ምንታይ ሃይማኖት ተወሊዶም ወይ ተለማሚዶም፥ጽብቕ ስራሕ ዝተዓየየ፥ገንዘብ ንድኻታት ዝተውሃበ ወይ ንቤተ ክርስትያን ፥ንቤት መቕደስ ወይ መስጊድ እዚ ውን ንዋላ ሓደ ሰብ ኣይድሕንን እዩ። ምክንያቱ ኩሎም እዞም ዝተጠቐሱ ሃይማኖታዊ ንጥፈታት ነቲ ዝተመዝገበ ሓጥያትና ክድምስሱልና ኣይክእሉን እዮም።
ሓደ መንገዲ ጥራይ ኣሎ ነቲ ዝተመዝገበ ክፉእ ዝገበርናዮ ፥ዝበልናዮ፥ዝሓሰብናዮ ንሓዎሩ ካብ ቅድሚ ይዒንትና ክድምስስሰልና ዝኽእል።ስለዚ በታ ምዓልቲ ፍርዲ እቲ ቪድዮ ቴፕ ተመሊሱ ኣይክውላዕን እዩ። ጽብቕ ስራሕና ነቲ ክፉእ ስራሕና ክድምስሶ ኣይክእልን እዩ።ግቡኡን ብጽድቅን ነቲ ዝሰራሕናዮ ሓጥያት መቕጻዕቲ ክስርዓሉ እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ ሓደ ብሞሎኮታዊ ሕጊ ንሓጥያት ጥራይ ተነቢሩ ከም ዘሎ ይዛረብ፥እዝ ኽኣ ዘልኣለማዊ ሞት እዩ፥እዚ ሞት እዩ ንሓጥያትና ዝግብኣና።
የሱስ ክርስቶስ ወዲ ኣምላኽ ካብ ሰማይ ከም ሰብ ኮይኑ ወሪዱ ኣብ ደገ ዮርስሌም ቅድሚ 1950 ዓመታት ኣብ መስቀል ዝሞተ ካብቲ መቕጻዕቲ ምእንቲ ከድሕነና እዩ ፥ኣብኡ ኽኣ እቲ ሞሎኮታዊ መቕጻዕቲ ስለ ሓጥያት ኩሉ ዘርኢ ሰብ ንስለ ሓጥያት ህዝብታት ኩሉ ሃይማኖታት ወሲድዎ ፥ኣብ ጥቓ እቲ ቦታ ኽኣ ተቐቢሩ ፥ግናኸ ድሕሪ ስለስተ ምዓልቲ ካብ ሞት ብህይወት ወጺኡ ተንሲኡ ፥በዚ ውን ወዲ ኣምላኽ ሙኳኑ ኣረጋጊጹ ነቲ ዝዓበየ ጸላኢ ሰብ ሞት ድማ ገዚእዎ ፥ድሕሪ 40 ምዓልታት ብዙሓት እናረኣይዎ ከለዉ ናብ ሰማይ ዓሪጉ፥ዳግም ናብ ምድሪ ከም ዝምለስ ተስፋ ሂቡን ፥ንኹሉ ሰብ ክፈርድ ምዓልቲ ተመዲቡ ከም ዘሎን እዚ ተስፋ ካብ ዝህብ 1950 ዓመታት ሓሊፉ ኣሎ ሕጂ ዝምለሰሉ ግዜ ክኣ ቀሪቡ ኣሎ ካብተን ምዓልታት ክኣ ካብ ሰማይ ብደበና ሰማይ ክምለስ ከሎ ክንሪኦ ኢና።
የሱስ ክርስቶስ ጥራይ እዩ እቲ ሓደ ኣብ ታሪኽ ንስለ ሓጥያት ዘርኢ ኩሉ ሰብ ዝሞተ፥ከም እውን የሱስ ክርስቶስ ጥራይ እዩ ካብ ምውታት ዝተንሰኤ በዘን ክልተ ነገር የሱስ ፍሉይ እዩ።
እምብኣር ሎሚ ሓጥያትና ክሕደገልናን ካብቲ ቪድዮ ቴፕ ውን ክድምሰሰልናን ይክኣል እዩ፥ እንተ ድኣ ብቅንዕና ካብ ሓጥያትና ተመሊስና ፥እንተ ተነሲሕናለሙን ፥ንኣምላኽ ምእንቲ ክርስቶስ የሱስ ሓጥያትና ክሓድገልና ብምሕታት፥ ንስለ ሓጥያትና ከም ዝሞተን ካብ ሞት ውን ከም ዝተንስኤ ብምእማን።
ግናኸ እዚ ጥራይ ኣይኮነን ካልእ ብዙሕ ኣሎ ጎይታ ዝሃበና ፥ከም እውን ኣብ ልብና ብመንፈስ ክመጽእን ክሓድርን፥ነቲ ዘሎና ናይ ሓጥያት ልምድታት ምእንቲ ክንስዕሮ ሓይሊ ክህበና ተስፋ ኣቲልና እዩ፥ስለዚ በዚ እቲ ዝተመልኤ ናይ ቪድዮ ቴፕ ኣብ ምዝካርና (Memory) ኣብዚ ዝመጽእ ምዓልታት ንጽህና፥ቅድስና፥ቦጎነት ክኸውን ይኽእል እዩ።
እዚ ጥራይ እዩ እቲ እንኮ መንገዲ ምድሓን ኣምላኽ ንኹሉ ዘርኢ ሰብ ዝመደቦ። ዘክር ኣብ ምዓልቲ ፍርዲ እቲ ዘሎካ ካልእ መተካኣታታት ንቲ ዝተመዝገብ ናይ ሓጥያት ቪድዮ ቴፕ ተመሊሱ ከውላዕ ኣብ ምዝካርካ ጥራይ እዩ ክረክብ ነዚ ሓቅን ክብደት ዘልኣለማዊ ፍርዲ ኣብ ቀላይ ሓዊ ንኽሎም ሓጥያተኛታት ብምፍላጥ ፣ንነፍሲ ወከፍ ብፍቅሪ እንኮ መንገዲ መምለጢ ጥራይ ከም ዘሎ ከነጠንቅቕ ግብኡ ይኸውን።
ኣብ ታሪኽ ዓለም ሞትን ትንሳኤን የሱስ ክርስቶስ ኣዚዮም ኣገደስቲ ፍጻመ እዮም። ከም እውን ክልተ ማእከላት ሓቂ እምነት ክርስትና ዝተሰረተሉ ፍጻመታት እዮም።
ብውሑዱ ኣርባዕተ ንጹር ዝኾኑ ሓቅታት ኣሎዉ ካብ ሞት ጎይታና የሱስ ክርስቶስ ኣብ መሰቀል ክንምሃሮ እንኽእል።
❶• ድሕሪ ሞት ህይወት ኣሎ
እንተ ድኣ እዚ ህይወት ኣብ ምድሪ እንነብሮ ዘሎና ኩሉ ነገር እንተ ዝኸውን ነይሩ የሱስ ክርስቶስ ኣይምስ ሞተን ነይሩ። ሞሎኮታዊ ሓይሊ ነይርዎ እዩ እንተ ዝደሊ ብቐሊሉ ካብ ኢድ ጸላእቱ ምስ ኣምለጠ ነይሩ።ገዛእ ርእሱ ክህቦምን ብፍቓዱ ክስቀል ኣይድልዮን ነይሩ።
እቲ ሓቅን ክውንነትን ግን ድሕሪ ሞት ነፍሲ ብቕጽበት ናብ ናይ ዘልኣለም ኩነት ከም እትኣቱ ብቓላት የሱስ ነቲ ዓመጸኛ ምስኡ ተሰቒሉ ዝነበረ "ሎሚ ብሓቂ ኣብ ገነት ምሳይ ክትኸውን ኢኻ" ብምባል ገሊጽዎ ። የሱስን እቲ ዝተነስሔ ዓመጸኛን በታ ምዓልቲ ገነት ኣቲዮም።
እዞም ቃላት ናይ የሱስ ሕጋውነትን ተቐባልነትን ኣሎዎም ምኽንያቱ የሱስ ካብ ምውታት ኣብ ሳልሳይ ምዓልቲ ተንሲኡ እዩ።ኣዚ እቲ ዝነጸረ መረጋገጺ የሱስ ዝበሎ ብዛዕባ ሞትን፣ህይወት ድሕሪ ሞትን ቃል ብቓሉ ሓቂ ነይሩ።
ዘክር ህይወት ድሕሪ ሞት ኣሎ እዚ ኽኣ እቲ ኣዚዩ ዝበለጸ ካብዚ ናይ ሕጂ ህይወት እዩ።
❷•እግዚኣብሄር ቅዱስ እዩ
ካልኣይ እንምሃሮ ካብ ሞት ጎይታና የሱስ እቲ ሓቂ ኣምላኽ መወዳእታ ደረት ዘይብሉን ፍጹም ቁዱስን ንሓጥያትና ኽኣ ሸለል ዘይብል ሙኳኑ እዩ። ኣብ መስቀል ሓጥያት ናይ ዓለም ኣብ የሱስ ክርስቶስ ክቕመጥ እቲ ሓጥያት ኣልቦ ዝኾነ ወዲ ኣምላኽ ንርኢ።ኣምላኽ ገጹ ከዊልሉን ሓዲግዎን ውን ምኽንያቱ እግዚኣብሄር ሓጥያት ክርኢ ኣይክእልን እዩ።ከምቲ መጽሓፍ ቅዱስ ዝብሎ "ንእኩይ ክሪኣ ይዒንቲ እግዚኣብሄር ኣዝየን ጹሩያት እየን" ናይ እግዚኣብሄት ፍርዲ ዋላ ኣብ ልዕሊ ፍቁር ወዱ ከይተረፈ እዩ ዓሪፉ። ፍቕሪ ኣምላኽ ንሓጥያት ሸለል ክብል ኣይገብሮን እዩ።እዚ ሓደ ነገር ይምህረና ናይ ሓጥያት ክፉኡነት ኣብ ቅድሚ ይዒንቲ እግዚኣብሄር፥ኣምላኽ ኣዚዩ ከፍቅረካ ይኽእል ግናኸ እንተ ድኣ ሓጥያት ኣብ ህይወትካ ኣሎ ብርግጽ ከምቲ ንወዱ ኣብ መስቀል ዝሓደጎ ንዓኻውን ክጥንጥነካ እዩ።
ብዙሓት ሰባት ኣሎዉ እግዚኣብሄር ስለ ዘፍቅሮም ኣብ ህይወቶም ንሓጥያቶም ሸለል ዝብሎም ይመስሎም።ግናኸ ኣይትረስዕ ሓጥያት ሓጥያት እዩ ብዘየገድስ ኣብ መን ተረኺቡ።
ኣምላኽ ልክዕ ከም ዝባላዕ ሓዊ እዩ።፡እቶም ኣብ ህይወቶም ሓጥያት ዘለዎም ብእኡ ክብልዑ እዮም ። እቲ ንእሽተይ ሓቂ ካብ ካልኡት ዝበለጽና ኢና ኣብ ቅድሚ ይዕንትና ኣብ ቅድሚ እቲ ቅዱስ ኣምላኽ ጸብጻብ ህይወትና ክንህብ ደው ምስ በልና ዋጋ ዘይብሉ ክኸውን እዩ። ሓጥያት ካብ ለምጺ ኣዚዩ ዝኸፍኤ ዋላ ካብ ካንሰር ንዘልኣለም ክዕንወና ከጥፍኣና ይኽእል እዩ።
❸• ኣምላኽ ፍቕሪ እዩ
ሳልሳይ ካብ ሞት ጎይታና የሱስ እንምሃሮ ብደረት ኣልቦ ብዝኾነ መጠን ከም ዘፍቅረና እዩ።ፍቕሪ ኣምላኽ በቲ እተዛረበና ጥዑም ቃላት ወይ በቲ ዝገበረልና ዘርኣየና ሰናይ ጥራይ ኣይኮነን ዝርኤ ግናኸ እቲ ሓቂ ሓደ ወዱ ዝሃበና ኣብ ክንዳና ሞይቱ ካብ ሓጥያትን ሻቕሎትን ዘድሓነና እዩ። ኣብዛ ምድሪ ሰብ ኣብ ክንዲ ካልኡት ህይወቱ ክህብ ካብዚ ዝዓቢ ፍቅሪ የለን።የሱስ ክርስቶስ በቲ ኩሉ ስቓይ መስቀል ሓሊፉ ምኽንያቱ ክኣ ስለ ዘፍቀረናን ፍርዲ ሓጥያትና ክወስድ ነዚ ኽኣ ካብ ሕጥያትና ከድሕነና ጥራይ እዩ።ኣካላዊ ፥ኣእምራዊ፥ስሚዒታዊ ተሰቅዩ እዩ። ልዕሊ ኩሉ ግን ብመንፈሳዊ ተሰቅዩ ኣብ ሰማይ ዘሎ ኣብኡ ምስ ሓደጎ።
እዚ ኩሉ ስቅያት ወዲ ኣምላኽ ዝኸዶ ዝሓለፎ ኣብ መስቀል ምልክት ማዕረ ክንደይ እግዚኣብሄር ንሰብ የፍቅርን ዋጋ ይህብን እዩ።ኣብዚ ዓለም ሕሱር እዩ። ግናኸ እቲ ሓቀኛ ዋጋ ክትፈልጥ እንተ ደሊኻ ኣብ መስቀል ክትሪኢ ኣለካ ኣብቲ የሱስ ወዲ ኣምላኽ ኣብ ክንዳኻ ህይወቱ ዝሃበሉ ። እዚ ኽኣ ማዕረ ክንደይ ኣምላኽ ዋጋ ከም ዝሃበካ ።
መጽሓፍ ቅዱስ ፍቅሪ ኣምላኽ ንሰብ ምስ ናይ ኣደ ፍቕሪ ንወዳ የነጻጽሮ፥ከምቲ እታ ኣደ ሕማም ናይ ወዳ ባዕላ ክትስኮሞ እትምነበዚ ውን ወዳ ካብ ሕማም ነጻ ክኸውን።ስለዚ ኣምላኽ ምቕጻዕቲ ናይ ሰብ ሓጥያት ገዛ ርእሱ ወሲድ በዚ ውን ሰብ ምእንቲ ሓራ ክኸውን ኢሉ እዩ።
ፍጹም ቅድስና ፍጹም ፍቕሪን ኣብ መስቀል እየን ተራኺበን ።እቲ ፍጹም ቅድስና ኣምላኽ ሰብ ብሞት ክቕጻዕ ሳዕቤን ናይ ሓጥያቱ፥ፍጹም ፍቕሪ ኣምላኽ ክኣ ኣብ ክንዲ ሰብ ውን ሞይቱ።
❹•ካልእ መንገዲ ምድሓን የልቦን
ራብዓይ ሓቂ ከም ሓቒቕ ንጹር ዝኾነ ብሞት የሱስ እቲ ሓቂ ካልእ መንገዲ ምድሓን የልቦን።
እንተ ድኣ ካልእ መንገዲ ምድሓን ዝክኣል ነይሩ ኣምላኽ እቲ መንገዲ ምስ መረጾን ወዱ ኣዚዩ ክሳቐ ውን ኣይምስፈቐደን ነይሩ ፥ጽብቕ ህይወት ብምንባር ናብ ሰማይን ህላወ ኣምላኽን ዝኸይድ ነይሩ እንተ ዝኸውን ኣምላኽ ንወዱ ብስቅያት መስቀል ክሓልፍ ዘይድሊ ብምፍቃዱ ዕሽነት ነይሩ ማለት ኣዩ።
ንሕና ካብ ኣምላኽ ንላዕሊ ጥበበኛትታት ኣይኮናን ። እቲ መወዳእታ ዘይብሉ ጥበብ ንሰብ ካብ መጻብቦ ከድሕኖ እንኮ መንገዲ ክሓስብ እንተ ኺኢሉ ብዘይ ግድድፍ ጠለባት መወዳእታ ዘይብሉ ቅድስናን ፍትሕን ዋላ እኳ መንገዲ ስቅያት ማለት እንተ ኾነ መወዳእታ ዘይብሉ ፍቕሪ ንሰብ ከድሕኖ መንገዲ ከውጻሉ ፍቓደኛ ኮይኑ።
ካልእ መንገዲ ምድሓን ኣሎ ኢልና ክንሓስብ ርእስና ካብ ኣምላኽ ንበልሕ ማለት እዩ። እዚ ኽኣ ጥራይ ምልክት ዕሽነት ኣተሓሳስባና እዩ።
ሞት የሱስ እንታይ ከም ዝምህረና ተረዲእካዮዶ? እንተ ድኣ ተረዲእካዮ ኮይኑ ሓደ እንኮ እኹል ምላሽ ጥራይ ክህሉ ይኽእል-ሙሉ ብሙሉእ ህይወትና ንክርስቶስ ከነረክብን ንግዜን ንዘልኣለምን እዩ። ብኣእምሮ ፍልጠት ንበይኑ ትርጉም የብሉን ።መልሲ ፍቃድና ፍቃድና እቲ ኣምላኽ ዝደልዮ እዩ።
ኩሉና ልክዕ ከም ሰባት ኣብ ምድረ በዳ ዝጓዓዙ ብጽምኢ ማይ ዝሞቱ ኢና።እንተ ድኣ ሓደ ሰብ ኣብ ገለ ቦታ ማይ ዝስተ ረኺቡ ብርግጽ ንኻልኦት ሰባት ብዛዕባ እቲ ዝረኽቦ ክነግር ይደሊ እዩ።ንኽሰትዩ ግን ከገድዶም ኣይክእልን እዩ። ኮይኑ ግን ናብቲ ማይ ዘሎዎ ኦኣሲስ (Oasis)ከርእዮም ክሕብሮም ይኽእል እዩ።እዚ ኢና ንሕና ውን እንገብር ነቲ ዝደለየ ናይ ዘልኣለም ህይወት ብነጻ ሙኳኑ ኢና እንሕብር።
እቲ ኣዚዩ ዘገርም ሓቂ ኣብ ዓለም እቲ ዝዓበየ ሓጥያተኛ ኣብ ሓንቲ ህሞት ውልድ ኣምላኽ ክኸውን ምኽኣል እዪ፥እንተ ድኣ ብሙሉእ ልቡ ንኣምላኽ ደሊይዎ።
ምሸት ኣብ መንገዲ እናኸድካ ከለኻ ሓሙሽተ ሳንቲም እንተ ድኣ ጠፊኣትካ ክንደይ ዝኸውን ግዜ ተጥፍእ ንዕኣ ንምድላይ ? ምናልባት ውን ሓንቲ ደቒቕ ኣይትኸውንን! ግናኸ ጥማር ሚእትታ ገንዘብ ኣብ ዘይቦትኡ ኣብ ሓደ ቦታ እንተ ኣቕሚጥካዮ ንኽንደይ ግዜ ዝኸውን ምስ ደለኻዮ? ክሳብ እትረኽቦ ክትደልዮ ኢኻ።ብዙሓት ንኣምላኽ ከምታ ሓሙሽተ ሳንቲም ጌይሮም እዮም ዝሕዝዎ ስለዚ ንዕኡ ዘይረኸብዎ ኣይገርምን እዩ! ኣምላኽ ኣዚዩ ክቡር እዩ ካብ ኣዚዩ ብዙሕ ሚእትታ ገንዘብ ኣብዚ ነገር።
ኣምላኽ ሮቦት ኣይደልን እዩ ፥ደቂ ፥ውሉድ እዩ ዝደሊ በዚ ምኽንያት እዩ ነጻ ፍቓድ ዝሃበና ። ስለዚ ክንእዘዞ ወይ ከይንእዘዞ ክንመርጽ ንኽእል ኢና።በዚ ነጻ ፍቓድና ልምምድና ኢና ንኣምላኽ ብዘይምእዛዝና ናብ መንገዲ ጥፍኣት ዝኸድና ።ሓጥያት ህይወትና ጥራይ ኣይኮነን ኣበላሺዎ ህይወት ስድራና ውን ይዕኒዎ እዩ። ሓጥያትና ኣብዛ ምድሪ ጉሁያትን ኣብ መወዳእታ ኽኣ ንዘልኣለም ናብ ሲኦል እዩ ዝሰደና።
ግናኸ ሕጂ ኣምላኽ ንኽንሳሕ ይዕድመና ኣሎ፥እዚ ማለት ነቲ ናይ ሓጥያት መንገዲ ህይወትና ዝባና ክንህቦን ፥ናብ ኣምላኽ ክኣ ክንምለስ እዩ።በዚ ውን ሙሉእን ነጻ ናይ ኩሉ ዝሓለፈ ናይ ሓጥያት ህይወትና ምሕረት ምእንቲ ክንረክብ ብሞት የሱስ ክርስቶስ እዩ።
ኣምላኽ እዚ ክንገብር ከገድደና ይኽእል ነይሩ፥ክሳብ እንእዘዞ ውን ኣብ ነፍሲ ወከፍ ሓጥያት ኣብ ዘገበርናሉ ብሕማም ክቕጽዓና ይኽእል ነይሩ ፥ከምዚ ግን ውሉድ ዘይኮነስ ሮቦት (Robot) ባራዩ ምስኮና ነይርና ። ስለዚ ከምዚ ኣይገበረን ብናትና ምርጫ ካብ ሓጥያት ክንምለስ ግን ይጽበየና እዩ።
ሕጂ ውሳነ ግበር በዚ ኽኣ ብቅጽበት ውሉድ ኣምላኽ ክትከውን ኢኻ ፥እዚ ነገር ኣይተገንዘብካዮን ትኸውን እምብር ናይ ሞትን ህይወትን ጉዳይ እዩ።
•ከምዚ ኢልካ ሕጂ ናብ ኣምላኽ ዘይትጽሊ
ጎይታ የሱስ ክርስቶስ ሓጥያተኛ ሙኳነይ ይእመንን ፍርዲ እዩ ዝግብኣኒ ነይሩ። የመስግነካ ናተይ መቕጻዕቲ ወስዲካን ስለ ሓጥያተይ ብሙማትካን ድሕሪ ሞት ውን ብህይወት ካብ መቓብር ምውጻኻን። ብሓቂ ናይ ሓጥያት መንገደይ ደው ከብሎ ደሌ ኣለኹ ፥ናብ ልበይ ንዓ ጎይታ የሱስ ። ኣጽሬኒ ሓድሽ ህይወት ንኽብርኻ ክንበር ሓይሊ ሃበኒ የመስግነካ ጸሎተይ ስለ ዝሰማዕካ!
እዚ ውሳኔ ኣዚዩ ኣገዳሲ ኣብ ህይወትካ ሙሉእ ካብ ዝገብርካዮ ውሳኔታት እዩ።ኣምላኽ ኣብዚሑ ይባርኽካ።
ትሕዝቶ
❶•ዘገርም ሓቅታት ብዛዕባ ኣጽናፍ
❷•ዘገርም ሓቅታት ብዛዕባ ሰብ
❸•ዘገርም ሓቅታት ብዛዕባ ሓቀኛ ለውጢ
❹•ዘገርም ሓቅታት ብዛዕባ እቲ ዝዓበየ ዘድሌና ነገር
❺•ዘገርም ሓቅታት ብዛዕባ ወልፍን ብስጭትን
❻•ዘገርም ሓቅታት ብዛዕባ ናይ መወዳእታ ፍርዲ
❼•ዘገርም ሓቅታት ካብ ታሪኻት ዝዓበየ ፍጻመ
❽•እቲ ኣዚዩ ዝዓበየ ሓቂ
ትፈልጥዶ
•እቲ ዝቐረበ ከኾብ 40,000,000,000,000 ኪ.ሜ ካብ ምድሪ ከም ዝርሕቕ?
•ይዒንትኻ 130,000,000 ሮድስን (Rod) 7,000,000 ኮንስ(Cones) ኣብ ውሽጡ ከም ዘለዎ?
•100,000 ኪ.ሜ መትንታ ደም ኣብ ኣካልካ ከም ዘለዉ?
•ምስ እዚ መስተንክራት ዝፈጠረ ኣምላኽ ክትራኸብ ከም እትኽእልን?


c: text/html

text:
ኣብዚ ኣብ ኣሜሪካ ክፍለ ግዝኣት ካሊፎንያ ስሊከን ቫሊ ተባሂሉ ኣብ ዝጽዋዕ ከባቢ ዝተመስረተ ኣፍሪቃ ዳይስፖራ ኔት ዎርክ ዝተባህለ ዘይመንግስታዊ ትካል ሎሚ ቅነ ኣብዚ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ሓደ ምትእኽካብ አካይዱ ኔሩ። እዚ ኣብ ሲሊከን ቫሊ ዝመደበሩ ንመኽሰብ ዘይቆመ ትካል ኣፍሪቃ ዲያስፖራ ኔት ዎርክ ንኣፍሪቃዊያን ዳያስፖራን ፈተውቲ ኣፍሪቃን ምስ ኣፍሪቃ ንምትእስሳር ዝዓለመ ምኳኑ ዳይሬክተር’ቲ ትካል ኣልማዝ ነጋሽ ተረድእ።
ኣብ ኣሜሪካ ተወሊዳ ዝዓበየት ክትኸውን ከላ ብዘይካ’ቲ ኣብ ሚንስትሪ ወጻኢ ጉዳያት ኣሜሪካ ኣብ ምሕንጻጽ ፖሊሲ ወጻኢ ትሰርሖ ምዱብ ስርሓ፡ ኣብ ትርፊ ጊዝኣ ንሓዳር፡ ጾታዊ ዝምድና፡ ኣተዓባብያ ቆልዑ፡ ኣደነት፡ ኣመጋግባ፡ አካላዊ ምንቅስቃስ ዝብሉ ዛዕባታት ብምልዓል ምኽሪ ትህበሉን ተመክሮኣ ተኻፍለሉ መርበብ ሓበሬታ ኣለዋ። ልዋም ተስፋይ ትበሃል።ንሎሚ ብዛዕባ ኣብዚ መርበብ ሓበሬታ ተስፍሮም ዛዕባታት ክንዘራረብ ኣብዚ ስትድዮ ድምጺ ኣሜሪካ ዓዲምናያ ኣለና።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
*** ነባዒ ኣይትበሉኒ ***
ረቲና የዒንተይ ጨው ነዚዐን
ንብዓት ሓጎስ ዶ ጸረርታ ሓበን
ከይተፈለጠኒ ማንታ ዛርየን
ክግላህ ርእየ ጸዋግ ዘበን
ትማሊ ኣብ ዕለቱ ሰነ መዓልቲ ሰማእ
ንክብሩ ነቢዐ ንኽብሪ እቲ ሞባእ
ተበሲረ ብስራት ሰላም ከምታ ባህጉ
ሎሚ ንብዓት ሓጎስ መናፊት የዒንተይ ዚዒጉ
ለካ እቲ ጸረርታ ካብ ሓጎስ ሓዘን እዩ ዝምንጩ
ደርት የብሉን ምጉግርትኻ ከጠልቂ ግዜ መሪጹ
ካብ ዓወት የብሉ ካብ ስዕረት ከበሮ የዒንቲ ዘይዓግቶ
ጸረርታ ጨው ንብዓት ፈለጉ ጢሒሱ ቀልብኻ ዝብሕቶ
ከመይ ዘይነብዕ ንብዓት ሓበን ሓጎስ
ከመይ ዘይንኽንኽ ሰላም እንድዩ እቲ ደበስ
ትማሊ ዝነበረ ሎሚ ነበረ ዝኾነ ግብታ ግዜ
ሓሳዳት ንዕርበቶም ክድነሱ በጺሖም ኣብ ንዛዘ
ግዜና ዝሃንኮቱ ሳጥናኤላት መሲልዎም ዘይወግሕ
ብዝግታ ዘገምታ መሪሽና ናብ ዚ ህሞት ከም ክንበጽሕ
ከመይ ዘይነብዕ ጸረር ዘየብል መዓስ ጨካን ኮይነ
ሕግደት ንስለ ሰላም ፍቕሪ ሰናይ ጉርብትና እንድየ ዝምነ
ነቢዐ እወ ዘኪረ ትማሊ እቲ ሕብሪ ዓይነይ ዘይብርሆ
ብሳላ ደፋእታ ተበጺሑ፣ የዒንተይ ርእየን መስተርሆ
ዕርበትና ዝተጠጀኤ ሓቒንና ዘፍ ከነብሎ
ደበስ ወጽዓና ሓፊስና ዝተቕልወ ይቆሎ
ተመስገን
ከመይ ጸረር ዘየብል ማንታ ንብዓት ንብዓት ሓበን
ብጻዕርን ጽማመን ዓቕልን በጺሐዮ ሰናይ ዘመን
ሕንቕንቕ ኢለ ኣበጥም ርእየ ወጽዓይ ክውገን
ካሕሳ ናይቲ ጸኒዑ ዘጽንዐ
ናይቲ ጅሆ ሰላም ኮይኑ ብዝርያ ዝተገድዐ
ዕጽፊ ተፈድዩ ሓለዋ ተጸሚዱ ኣብ መዝገብ ዘድፈዐ
ስለ ዚ እየ እንበኣር ንብዓት ኩርዓት ንብዓት ሓበን ነቢዐ
ከምዚሕጂ ክትቃበጽ እታ ትልኽ ዕምሪ
ክሕጎስ እየ እንበር ንብዓት ሓበን ከዛሪ
ውሑድ ዶ ተጸሚመ ሐጎጽጎጽ ክምድምድ ኩርኳሕ ከዕሪ
ኣብ ዛ ታሪኻዊት ዕለት ክዝምር እየ ምስ ንብዓት ሓጎስ ፈልፋሊ
ሰለስተ የዕዋፍ ብሓንቲ ዳርባ እምኒ
ዘርጠብጠብ ክብላ ዝረኣየት ርሑቕ እተቋምት ዓይኒ
ጸረር ከብል እየ እንበር ምስ ሕራኒ ምሕርቃም ስኒ
ጨው ንብዓት ዓይነይ ኣዝርየ ሕሉፈይ እንዳተራእየኒ
ሰላመይ ዝሓንኩሩ ግዜይ ዝበልዑ
ሂወት ብሉጻተይ ካብ ሕቑፈይ ዝመንዝዑ
ዝተኸስኩሉ ሰብኣዊ መሰል መንበረይ ኣጠጢሐሉ
እገዳ ኣበርዒነ መኸተይ ጽማመይ ዘመስከርኩሉ
ቦቕባቕ ኮይነ እንበር መዓስ ጃጅየ
ኣስተማሲለ መዓስ ኮይነ ንብዓት ኣዝርየ
ሕሱም እዋን ክመሖ ጸላም ክስገር እንድየ ርእየ
ከመይ ዘይነብዕ ፍረ ሰማእታተ እንዳፈረየ
ነባዒ ኣይትበሉኒ ንብዓት ሓጎስን ሓበንን እዩ
ንኡሳተይ ተራእዮሙኒ ነዚ ናይ ሕጂ ከርእዩ
ወጽዓ ህዝበይ እዩ ኣነኽኒኹኒ ጸረር ኣቢለ
ፍዳ ብዓዕበት ክከሓስ እየ ርእየ እቲ ዝተበደለ
ነባዒ ኣይትበሉኒ
ኣሸናፊ ኣብርሃም (ኣሼ)
ጀርመን
15/11/2018


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
“ኦ ጐይታ ናብ ዕረፍትኻ ተንሥእ፡ ንስኻን ታቦት መቕደስካን” መዝ. 132፡8
ወርኂ ነሐሴ ኣብ ልቢ ነፍስ ወከፍ ክርስቲያን ፍልይቲ እያ። ምኽንያቱ እዛ ወርኂ’ዚኣ ትንሣኤን ዕርገትን ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ዝንገረላ፡ ብእኡ ኣቢልካ’ውን ብጸሎት፡ ጾም፡ ስግደትን ካልእ መንፈሳዊ ተግባራትን ኣብነት ሓዋርያት ብምስዓብ፡ ሕዝበ ክርስቲያን ናብ እግዚአብሔር ልቦም ዝህቡላ ወርኂ እያ።
ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ኣብዚ ምድሪ ሠለስተ ዓመት ምስ ሥድራኣ፡ ዓሠርተ ክልተ ዓመት ኣብ ቤተ መቅደስ፡ ትሽዓተ ወርኅን ኃሙሽተ መዓልትን ንጐይታ ፀኒሳ፡ ሠለሳን ሠለስተን ዓመትን ሠለስተ ወርሕን ምስ ጐይታ፡ ዓሠርተ ኃሙሽተ ዓመት ኣብ ቤት ወንጌላዊ ዮሓንስ ድኅሪ ምንባራ ኣብ ስሳን ኣርባዕተን ዓመት ዕድመኣ 21 ጥር 49 ዓ.ም. ዓረፈት።ተውሳክ፡ . . .“ተንሥእ እግዚኦ ውስተ ዕረፍትከ አንተ ወታቦተ መቅደስከ”


text:
ኣባ ንጉሠ ፍሥሓ
ርሑስ ብዓል ሓዲስ ዓመትን ብዓል ቅዱስ ዮሓንስን ይግበረልና። ዓመት ሓሊፉ ዓመት ክትክእ እንከሎ ፍሉይ ተዘክሮ እዩ ዘቕርበልና። ንውሃቢ አምላኽ አብዛ ዝሓለፈት ዓመት ንኹሉ ዝሃበና ዝገበረልና ብልቢ ተመስገን ክንብሎ ግቡእና እዩ። ንድሕሪት ግልጽ ኢልና ሕይወትና እንተ ጠመትና ምናልባት ከም ግብርና እንተ ዝኸደና ብዙሕ ነዚ ብዓል አይ መብዓልናን እንተ ኾነ ፈቃር አምላኽ ካብ ፍቕሪ ተላዒሉ ነዚ እንጅምሮ ብዓል ስለ ዘብቅዓና ተመስገብ ኢልና ንዝወደቕናዮ ምሓረኒ እናበለና ብዝተሓደሰን አብ ጸጋ አምላኽ ተአማሚና ነዚ ዓመት ንጀምሮ። 2011 ዓ.ም. ብናይ ዓድና አቆጻጽራ ንጅምር አሎና፥ እዚ ዓመት ዓመተ ሉቃስ እዩ ብፍሉይ ነቲ ሉቃስ ወንጌላዊ ዘበስሮ ወንጌል እና አስተንተና ክንሓልፎ ዝበለጸ እዩ።
ሓዲስ ጉዕዞ ሕይወት ብሓዲስ መንፈስ ክንጅምሮ ልብና ክፉት ንኹሉ አብ ዝሓለፈ ፈሊጥና ከይፈልጥና ዝወደቕናዮ አሓዲስና ቅዱስ ሕይወት ሰላም ዝመልኦ አብ ጸጋ አምላኽ ተመርኲስና ንጀምሮ። ጽቡቕ ዝጀመረ ዳርጋ ፍርቂ ዝበጽሐ ከምዝብሃል ንሓዲስ ዓመት ብዕሩፍን ሰላም ዝመልኦ መንፈስ ንጀምሮ። አብዚ ክንዝንግዖ ዘይብልና ንኹሉ አብ ኢድ አምላኽ አምቢርና ብመንፈስ አምላኽ ክንምራሕ ቍርጽ ፍቓድ ንግበር ሽዑ አምላኽ ባዕሉ ዝጎደለ እናመልአ ክመርሓና እዩ።
ሓዲስ ዓመት ነዚ ዝስዕብ ነገራት ሒዝና ክንጅምሮ እንከሎና ሕጉስ ሕይወት ክንርኢ ኢና።
ሓዲስ ዓመት እምብአር ብዝተሓደሰ መንፈስ ክንጅምሮ እንከሎና ጥራሕ እዩ ትርጉም ዝህልዎ እሞ ንአምላኽ አጀሚሩ ከፈጽመና ንለምኖ። ጉዕዞ ቅድስና ነዚ ዓመት ንጅምር አሎና ስለዚ ስንቂ ዕጥቂ የድልየና። ን365 መዓልታት ክንጉዓዝ ኢና ናይ ብሓቂ ፍሉይ ምቅርራብ የድልየና። አብ መንጎ ከይንደክም ካብ መገዲ ከይንወጽእ ከምኡ መገዲ ከይጠፍአና፥ ሰባት ካብ ጉዕዞና ከየዘንግዑና ዓቢይ አድህቦ የድልየና። አምላኽ ነዚ ዓመት አጀሚርካ/ኪ አሎኹ እሞ ተሓባበረኒ/ርኒ እናበለ ይሓተና አሎ። አምላኽ ኩሉ ዝኽእል ከንሱ ክንተሓባበሮ ይደሊ አሎ።
ምስ ማርያም አደና ኮና ንኹሉ ድላይ አምላኽ ክንገብር ክንሰምዕ “ሕራይ” ንበል። ንኹሉ አብ ኢድካ አንብሮ አሎኹ አብ ኩሉ ንስኻ እትደልዮ ምርሓኒ ልአኸኒ ክሰምዓካ ክእዘዘካ ፍቓደኛ እየ ኢልና ብመብጽዓ ዓመትና ንጀምሮ እሞ ዝተረፈ ባዕሉ ክአል ኩሉ አምላኽ ክሕግዘና እዩ።
ቅ. ዮውሓንስ መጥምቕ፡
ሓዲስ ዓመትና ምስ ቅ. ዮውሓንስ ሞቱ እናዘከርና እና እንጅምሮ ዘሎና፥ እዚ ኸአ ብሰለስተ ምኽንያት እዩ፡ 1. ቅ. ዮውሓንስ ናይ ብሉይ ኪዳን ዓጻዊ ነቢይ፥ ናይ ሓዲ ኪዳን ከፋቲ እዩ። ናይ ክርስቶስ ፊተውራሪ ቃል አዋጂ ነጋሪ እዩ፥ ሰባት ንአምላኽ ዝኸውን ሕይወት ሒዞም ክርከቡ ዝዕድም እዩ። 2. ቅ. ዮውሓንስ ስብከቱ ንንስሓ ንተሓድሶ ዝዕድም ስለ ዝኾነ ማለት “ንንስሓ ዝበቅዕ ፍረ ግበሩ” “መንግስተሰማይ ቀሪባ እያ” እናበለ ስለ ዝሰበኸ እዩ። 3. ቅ. ዮሓንስ ንሓቂ አብ ቅድሚ ኩሉ ክሰብኽ ክጭጭ ዘይበሎ ዓቢ ነብይ፥ ንሰባት አብ ኢየሱስ ክበጽሑ መገዲ ስለ ዝሓበረ ብፍሉይ አብ ምጅማር ሓዲስ ዓመት ብዓሉ ነኽብር።
ሕዝብና አብ ሓዲስ ዓመት ንምስንዳው ብሰሙን ጳጕሜ ማይ ጸሎት ይሕጸቡ እዚ ናይ ምንጻሕን ምሕዳስን ምልክት ንሓዲስ ዓመት እዩ። ድሮ ዓውደ ዓመት ከአ ሽጉ ወሊዑ “ዓኾኻይ ዓኾኻይ ሓምሊ ቍራዕ ውጻእ ግዓት እኽሊ እቶ እናበለ ንዝበለየን ዝአረገን አቕሓ ይድርቢ፥ እዚ ኸአ ናይ ዝሓለፈ ዓመት አረጊት አተሓሳስባ ጠባይን መንፈስን ደርብዩ ንሓዲስ ዓመት ብሓዲስ መንፈስ ክርስቶስ ኪቕበሎ ከምዝግብኦ ንምዝኽኻር እዩ። ሽግ ወይ ቆልቋል ምውላዕ ቅዱስ ዮውሓንስ መጥምቕ ፊተውራሪ ብርሃን ስለ ዝኾነ ማለት ናይ ክርስቶስ ምስክር ከም ዝኾነ ንምግላጽን ሓዲስ ዓመት ብብርሁ መንፈስ ክንጅምሮ ንማለት እዩ።
ዮውሓንስ ሰባኽ/መስካሪ ሓቂ፡
ቅ. ዮውሓንስ ብኹሉ ንክርስቶስ ይመሳሰሎ፥ አብ ልደቱ አብ ተልእኮኡን አብ ሞቱን ተመሳሲ። ካብ መጀመርያ ባዕሉ ከምዝበሎ ንክርስቶስ መገዲ ጸራጊ ስራኽ አሳእኑ ክፈትሕ ዘይግብኦ እንከሎ ንሰባት ተንሰሑ ተሓደሱ አብ መንጎኹም መድኃኒ ይመጽእ አሎ አናበለ አሰናድዩ። ዮውሃንስ ንሓቂ አብ በረኻ አብ ከተማ አብ ቤት ነጋውስ አብ ቤተ ጸሎት አብ ኩሉ ሰቢኽዋ እንተ ኾነ እቲ ዝሰበኾ ብፍላይ ንመራሕ ሃገር ሄሮዱስ ስለ ዘይተሰማምዖ አብ ቤት ሞቕሕ አእትዩ ቀቲልዎ። ብዙሕ ጊዜ አብዛ እንነብራ ዓለም ንሓቂ ዝምስክር ሞት እዩ ዕጫኡ።
ሄሮዱስ ገፋዒ መራሕ ሃገር እዩ ነሩ ንሓቂ ዝፈርሕ ንኹሉ ዝገብሮ መምዘኒኡ ምስ ስልጣኑን ምስ ድለታቱን አብ ግምት አእትዩ እምበር ፍርሃት ሓቂ ወይ እውን ክብሪ ሰብ አይነበሮን። ዮውሓንስ ነዚ ጨካን መራሕ ሃገር ብዘይስግአት ደፊሩ ካብ ኃጢአቱ ክምለስ ነጊርዎ። እዚ እዩ ሎሚ አብ ዓለምና አብ ዓድና ዘድሊ ዘሎ ንሓቂ ብዝኾነ ምኽንያት ከይንደፍና፥ አብ ገለ እዋን ፈሪሕና ተሰኪፍና ክንደፍና ከሎና ኃጢአት ንገብር፥ እዚ ኸአ አብ ሕይወትናን ሕይወት ካልኦትን ዓቢ ጸልማት የምጽእ። ቅ. ዮውሓንስ ብሰንኪ ሓቂ ምዝራቡ ንሞት ተፈሩዱ ሎሚ ንሕና ንሓቂ ኢልና እንኸፍሎ እንታይ አሎ? ብርግጽ አብ ገለ እዋን ክኸብደና ይኽእል እዩ ሥጋ ዝለበስና፥ ክንገብሮ ዘሎና አብ ሓቂ ደፋራት እሞ ኩልና ዝዓበና ዝንአስና ንኽፍአት ክነጽትእ ንሓቂ ክንክተል ናይ ሎሚ ዕለት ፍሉይ ተዘክሮ እዩ።
ንቅዱስ ዮውሓንስ አሕሊፎም ሂቦሞ ይብል ንኢየሱስ እውን አሕሊፎም ሂቦሞ ንተኸተልቱ በብዘመኑ አሕሊፎም ሂቦሞም ይህብዎም አለዉ። ክርስትያን ብርሃን ዓለም ኢና ምኽንያቱ አብቲ ጽንኩር እዋን ሓቂ እምነትና ክንምስክር ስለ ዘሎና ስለዚ ምእንቲ ሓቂ ምእንቲ እምነትካ ክትሓልፍ እንከሎኻ ክብሪ ቅድስና እዩ ዓስቡ።
ዘሎናዮ ዘመን ሓደ ካብቲ በዳሂ ፈተናታት ዝገጥመና አብ እምነትና እዩ ኮይኑ ዘሎ። ሎሚ ሰባት ደፊሮም እምነትኩም ሓቂ አይ ኮነን፥ አብ ጣኦት ኢኹም እትአምኑ፥ መራሕትኹም ሓሳዊ ሕይወት እዮም ዝነብሩ፥ ሕሉፍ ሓሊፍዎም ብድፍረት ቤተ ክርስትያንኩም ብመንፈስ ቅዱስ አይትምራሕን እያ እናበሉ እዝን ካልእን ዳርጋ ንገለ አብ ክሕደት እምነቶም ንገለ ኸአ አብ ምጥርጣር አብጺሕዎም እንርእዮ ዘሎና ሓቂ እዩ። እንተኾነ ሓቂ ብብዝሒ ዘረባን ብስም ጨራሕካን አብ መራኸቢ ብዙሓን ብስም ተዛረብካን አይኮነትን እትርከብ ሓቂ አብ ክርስቶስን አብ ቤተ ክርስትያኑን አብቶም ብሓቂ ብእምነት ዝጉዓዙን ጥራሕ እያ እትርከብ፥ አብ ታሪኽ ክርስትናና በብእዋኑ ደቂ ድያብሎስ ንቤተ ክርስትያን ገለ አብ ውሽጣ ናታ ተመሲሎም ገለ ኻአ ካብአ ተፈንጪሎም ከጥፍእዋ ጽዒሮም እንተ ኾነ ንሶም ድአ ጠፍኡ እዚ ኸአ መንፈስ ቅዱስ ባዕሉ ስለ ዝመርሓ እምበር ኃይሊ ሰባት አይኮነን። ለእመ እግዚአብሔር ምስሌነ መኑ ይክለነ ዝብል ትምህርቲ ቅ. ጳውሎስ ሓቂ እዩ።
ክርስቶስ ባዕሉ አፍደገታት ሲኦል አይክስዕርዋን እዮም ኢሉና። ዝመጽአ ይምጻእ ዝወረደ ይውረድ ኩሉ ጊዜ ጽኑዕ እምነት እንተ አልዩና ህላዌ ክርስትያን ዝተረጋገጸ እዩ። ዝኸፍአ ኮይኑ ዘሎ ሰብ ሎሚ ንአምላኽ ብገንዘብ ብምቾት ዓለም ተኪእዎ አብ ንአይ ይጥዓመኒ ዘንቢሉ ንርኢ አሎና። ልቢ ብዙሓት ተሰሊቡ አምላኽ የለን አየድልን ገለ እዋን ከአ ነቲ ሓቀኛ እምነት አብ ድላይካ ጠምዚዝካ ንሓቂ በቲ ንስኻ እትደልዮ ጠዊኻ ንብዙሓት የውሃት አታሊልካ ምኽአል ናይ ዘመና ፋሽን እዩ እንተ ተባህለ ምግናን አይኮነን።
ቅዱስ ዮውሓንስ “ተነስሑ ተመለሱ” ኢሉ ሎሚ እውን ይዛረበና አሎ። ንንስሓ ንዕርቂ አፍልብና ከፊትና አብ ቤት አቦና ክንአቱ እዋኑ ዝሓቶ ዕድመ አምላኽ እዩ። መንፈስ ሓዲስ ዓመት ከአ በዚ ክጅምር እዩ ድለት ክርስቶስን ቤተ ክርስትያንን እሞ አሕዋተይ ሎሚ ከመሎና ልብና ሕይወትና አበሎ ምስ መን እጉዓዝ አሎኹ ኢልና ዓመትና ክንጅምር ከሎ ክንቅደስ ክንዕወት ይግብአና።
አብ ኤርምያስ ነቢይ አብ 1፡17-19 ዘሎ እንተ አንበብና “ተንስእ ሕቋኻ ተዓጠቕ እቲ አነ ዝእዝዘካ ኹሉ ንገሮም አይትፍራሕ አነ ምስኻ አሎኹ፥ ኪዋግኡኻ እዮም ግናኸ ምእንቲ ክሕልወካ አነ ምስኻ እየ አይክስዕሩኻን እዮም” ንረክብ። ንኤርምያስ አብቶም መራሕቲ ሃገር ናይ ሰመናዊ መንግስቲ እስራኤል ንሓቂ ክሰብኽ አብ አምላኽ ክምለሱ ክንስሑ ብድፍረት ክነግር ተላኢኹ። ብሓቂ ከቢድ ሓላፍነት እዩ እንተ ኾነ አምላኽ ሒዝካ እትልአኾ ክበዱ ተቐባልነቱ ብዘየገድስ አብቲ አምላኽ ዝደልዮ ምብጽሕ እዩ ተራኻ። ሎሚ ንሕና ሰበኽትን ተላአኽትን አብጻሕትን መልእኽቲ አምላኽ ኢና። ከም የውሓንስ መልእኽትና እናአብጻሕና ሞት በቶም መልእኽቲ አምላኽ ክቕበሉ ዘይደልዩ እንተ መጸና ክንቅበል ትሑዛት ኢና። ንኤርምያስ አነ ምሳኻ አሎኹ ዝበለ አምላኽ ሎሚ እውን ምስ ቤተ ክርስትያኑ ምስ ህዝቡ አሎ ሓንትስ አሚና አብኡ ንመለስን ንስማዓዮን።
ሎሚ በዚ ብሩኽ ዕለት እምብአር ንቅዱስ ዮውሓንስ ነቲ አብኡ ዝነበረ እምነትን ትብዓትን ተኸቲልና ከምኡ አብዛ እንጅምራ ዘሎና ዓመትና አብ ኩሉ ንሓቂ ክንምስክር ንአምነትና ክነብሮ ክንምስክሮ ክሕግዘና ንለምኖ።
ዓመት ሰላምን ፍቕርን ብልጽግናን ይግበረልና፥ ብሩኽ ሓዲስ ዓመት ብፍላይ አብ ሃገርናን ዓለምናን ምሕረት ወሪዱ ሰላም ፍቕሪ አብ ኩሉ የውርደልና እናበልኩ ንኹልኹም ርሑስ ብዓል ሓዲስ ዓመትን ቅዱስ ዮውሓንስ እብል።
ኣባ ንጉሠ ፍሥሓ


text:
[index]
tigrigna ትግርኛ
police à télécharger
ዓለምለኻዊ ድንጋገ ሰብኦዊ
መሰላት
መእተዊ
ኦብ ዓለም ንናይ ኩሎም ሰባት ተፈጥሮኦዊ ክብሪትን ንማዕሪን ዘይገሃሱን ሰብኦዊ መሰላትን ምቕባል መሰሪት ነፃነት፣ ፍትሕን ሰላምን ስለ ዝኾነ፣
ንሰብኦዊ መሰላት ኦብ ግምት ዘይምእታውን ምጥሓስን ንሕልና ወዲ ሰብ ዘቑሰለን ኦሪሜናዊ ተግባራት ዘስዓበን ምዃኑ ፣ ናይ ዘሪባን እምነትን ነፃነት ዘለዋ፣ ካብ ፍርሕን ፀገምን ነፃ ዝኾነት ዓለም ንክትህልው ዝለዓለ ትምኒት ደቂ ሰባት ምዃኑ ስለ ዝተኦምነሉ፣
ወዲ ሰብ ምልኪን ወፅዓን ንምውጋድ ሓይሊ ንክጥቀም ምእንቲ ከይግደድ ሰብኦዊ መሰላት ብሕጊ ክኽበሩ ኦድላዪ ስለዝኾነ፣
ኦብ መንጎ ሃገራት ምሕዝነታዊ ዝምድናታት ንኽዓቢ ምሕጋዝ ኦድላዪ ስለዝኾነ፣
ህዝብታት ውድብ ሕቡራት መንግስታት ኦብ ቻርተር ውድብ ሕቡራት መንግስታት ንመሰሪታዊ ሰብኦዊ መሰላት፣ ንኽብርን ልዕልነትን ሰብኦዊ ፍጡር፣ ንማዕሪ መሰላት ደቂ ተባዕትዮን ደቂ ኦንስትዮን ዘለዎም እምነት ብምርግጋፆምን ኦብ ዝሰፍሐ ነፃነት ከዓ ማሕበራዊ ምዕባለን ዝሐሸ ደሪጃ መነባብሮን ንምዝርጋሕ ዝወሰኑን ስለዝኾነ፣
ኦባል መንግስታት ምስ ውድብ ሕቡራት መንግስታት ብምትሕግጋዝ ሰብኦዊ መሰላትን መሰሪታዊ ነፃነታትን ዓለምለኻዊ ጠመተን ሓለዋን ምእንቲ ክሪኽቡ ንምፅዓር ዝጠልቡ ስለዝኾነ፣
እዚ ጠለብ’ዚ መሊኡ ንክሪጋገፅ ብዛዕባ እዞም መሰላትን ነፃነታትን እዚኦቶም ሓባራዊ ግንዛበ ምሓዝ ብጣዕሚ ኦድላዪ ስለዝኾነ፣
ስለዚ ሓፈሻዊ ጉባኤ ውድብ ሕቡራት መንግስታት
ኩሎም ህዝብታትን ኩሎም ሃገራትን ክሳብ ሕድሕድ ውልቀሰብን ክሳብ ሕድሕድ ክፍሊ ማሕበሪጠ ሰብን ነዚ ድንጋገ እዚ ኩሉ ጊዜ ብምዝካር እዞም መሰላት እዚኦቶም ኦኽብሮት ንክሪኽቡ ብምስትምሃርን ብትምህርትን ንክፅዕሩ፣ ከምኡ’ውን ብሃገራውን ዓለምለኻውን ማዕበልቲ ስጉምቲታት፡ ኦብ ህዝብታት ኦባል ሃገራትን ኦብ ግዝኦቶም ኦብ ዘለዉ ህዝብታትን ሓፈሻውን ግብራውን ተቐባልነትን ሓለዋን ምእንቲ ክሪኽቡ ነዚ ዓለምለኻዊ ድንጋገ ሰብኦዊ መሰላት ኦዊጅዎ ኦሎ፡፡
ዓንቀፅ 1
ብመንፅር ክብርን መሰልን ኩሎም ሰባት
እንትውለዱ ነፃን ማዕሪን እዮም፡፡ ምስትውዓልን
ሕልናን ዝተዓደሎም ብምዃኖም ንሕድሕዶም
ብሕውነታዊ መንፈስ ክተሓላለዩ ኦለዎም፡፡
ዓንቀፅ 2
ሕድሕድ ሰብ ብዘርኢ፣ ብቀለም፣ ብፆታ፣ ብቋንቋ፣ ብሃይማኖት፣ ብፖለቲካ ወይ ብካልኦት ኦሪኦእያታት፣ ብብሄር ወይ ብማሕበራዊ መበቈል፣ ብሃብቲ፣ ብትውልዲ ወይ ብካልኦት ደሪጃታት ኦድልዎ እንተይተገብሪሉ ኦብዚ ድንጋገ እዚ ናይ ዝሰፈሩ ኩሎም መሰላትን ነፃነታትን ተጠኝሚ እዩ፡፡
ብተወሳኺ ሓደ ዜጋ፣ ሃገሩ ነፃ ግዝኦት፣ ብሞግዚት ዝመሓደር፣ ዓርሰ ምምሕዳር ዘይብሉ ወይ ኦብ ትሕቲ ዝኾነ ይኹን ሉኦላዊ ገደብ ዝርከብ እንተኾነ’ውን ብምኽንያት ናይ ሃገሩ ፖለቲካዊ፣ ሕጋዊ ስልጣን ወይ ዓለምለኻዊ ደሪጃ ኦድልዎ ኦይፍፀሞን፡፡
ዓንቀፅ 3
ሕድሕድ ሰብ ብህይወት ናይ ምንባር፣ ናይ ነፃነትን ድሕንነትን መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 4
ሕድሕድ ሰብ ብባርነት ወይ ብጊልያነት ክግዛእ የብሉን፡፡ ባርነትን ናይ ባርያ ንግድን ብዝኾነ ይኹን መልክዑ ክልኩል እዩ፡፡
ዓንቀፅ 5
ሕድሕድ ሰብ ከቢድ ስቓይ ዘውርድ፣ ጭካነ ዝመልኦ፣ ኢሰብኦዊ ወይ ሰብኦዊ ክብሩ ዘዋርድ ኦተሓሕዛ ወይ መቕፃዕቲ ኦይፍፀሞን፣
ዓንቀፅ 6
ሕድሕድ ሰብ ኦብ ዝኾነ ይኹን ቦታ ኦብ ቅድሚ ሕጊ ብሰብኦዊ መንነቱ ንክፍለጥ መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 7
ኩሎም ሰባት ኦብ ቅድሚ ሕጊ ማዕሪ ኦብ ልዕሊ ምዃኖም ብዘይ ኦፈላላይ ናይ ሕጊ ማዕሪ ሓለዋ ክግበሪሎም መሰል ኦለዎም፡፡ ኩሎም ሰባት ነዚ ድንጋገ’ዚ ብምጥሓስን ነዚ ድንጋገ’ዚ ንምጥሓስ ብዝግበሩ ምልዕዓላትን ካብ ዝበፅሖም ኦድልዎ ሓለዋ ናይ ምርካብ ማዕሪ መሰል ኦለዎም፡፡
ዓንቀፅ 8
ሕድሕድ ሰብ ብሕገ መንግስቲ ወይ ብሕጊ ዝተፈቐዱሉ መሰሪታዊ መሰላት እንትጠሓስዎ ስልጣን ብዘለዎ ሃገራዊ ቤት ፍርዲ ግቡእ ካሕሳ ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 9
ሕድሕድ ሰብ ብሕጊ ካብ ዝተደንገገ ስርዓት ወፃኢ ኦይእሰርን፣ ኦይተሓዝን ወይ ኦይሕየርን፡፡
ዓንቀፅ 10
ሕድሕድ ሰብ መሰሉን ግቡእን፣ ከምኡ’ውን ንዝቐርበሉ ዝኾነ ይኹን ገበናዊ ክሲ ዝምልከቱ ጉዳያት ንምውሳን ኦብ ነፃን ዘይኦድላውን ቤት ፍርዲ ብፍትሓውን ዕላውን መንገዲ ንክራኦዩሉ ምሉእ ማዕርነት ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 11
1. ብዘቕፅዕ ገበን ዝተኸሰሰ ሕድሕድ ሰብ መከላኸሊኡ ኦቕሪቡ ኦብ ዝካተዓሉ እዋን ብሕጊ ገበነኛ ምዃኑ ክሳብ ዝሪጋገፅ ከምንፁህ ሰብ ክቑፀር መሰል ኦለዎ፡፡
2. ሕድሕድ ሰብ ሓደ ነገር ኦብ ዝተፈፀመሉ እዋን ነቲ ጉዳይ ምፍፃም ወይ ዘይምፍፃም ገበን ምዃኑ ብሃገራዊ ወይ ብዓለምለኻዊ ሕጊ ተደንጊጉ ክሳብ ዘይፀንሐ ብሓላፍነት ኦይሕተትን፡፡ ከምኡ’ውን ነቲ ገበን ኦብ ዝፈፀመሉ እዋን ነቲ ገበን ተወሲኑ ካብ ዝነበሪ መቕፃዕቲ ንላዕሊ ዝኸብድ መቕፃዕቲ ክውሰኖ ኦይግባእን፡፡
ዓንቀፅ 12
ሕድሕድ ሰብ ብሕጊ ካብ ዝተደንገገ ስርዓት ወፃኢ ኦብ ልዕሊ ውልቀ ህይወቱ ፣ ቤተሰቡ፣ ገዝኡ ወይ ኦብ ርክባቱ ጣልኝ ዝኦትዎ ኦይህልውን፡፡ ኦብ ልዕሊ ክብሩን ዝንኡን በደል ኦይፍፀሞን፡፡ ዝኾነ ይኹን ሰብ ከምዚኦም ካብ ዝኦመሰሉ ኢድ ኦእታውነት ወይ ከዓ በደል ዝከላኸለሉ ውሕስነት ሕጊ ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 13
1. ሕድሕድ ሰብ ኦብ ውሽጢ ዝነብሪሉ ሃገር ናይ ምዝውዋርን ምንባርን መሰል ኦለዎ፡፡
2. ሕድሕድ ሰብ ካብ ዝኾነት ትኹን ሃገር እንኮላይ ካብ ሃገሩ ናይ ምውፃእን እንደገና ናብ ሃገሩ ናይ ምምላስን መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 14
1. ሕድሕድ ሰብ ካብ ንህይወቱ ሓደገኛ ዝኾኑ ግፍዕታት ኦምሊጡ ኦብ ካልኦት ሃገራት ዑቕባ ናይ ምሕታትን ናይ ምርካብን መሰል ኦለዎ፡፡
2. እዚ መሰል እዚ ብጭቡጥ ፖለቲካዊ ኦብ ዘይኮኑ ገበናት ወይ ንዕላማታትን መምርሕታትን ውድብ ሕቡራት መንግስታት ኦብ ዝፃሪሩ ተግባራት ኦየገልግልን፡፡
ዓንቀፅ 15
1. ሕድሕድ ሰብ ዜግነት ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡
2. ሕድሕድ ሰብ ብሕጊ ካብ ዝተደንገገ ስርዓት ወፃኢ ዜግነቱ ክቕንጠጥ ወይ ዜግነቱ ናይ ምልዋጥ መሰሉ ክኽልከል ኦይኽእልን፡፡
ዓንቀፅ 16
1. ንዓቕመ ኦዳምን ሄዋንን ዝበፅሑ ደቂ ተባዕትዮን ደቂ ኦንስትዮን ዘርኢ፣ ዜግነት ወይ ሃይማኖት እንተይገደቦም ናይ ምምርዓውን ቤተሰብ ናይ ምምስራትን መሰል ኦለዎም፡፡ ኦብ ኦመሰራርታ ሓዳር ፣ ኦብ እዋን ሓዳርን ኦብ እዋን ፍትሕን ማዕሪ መሰል ኦለዎም፡፡
2. መርዓ ብነፃን ምሉእ ፍታውን ተመራዓውቲ ጥራይ ይፍፀም
3. ቤተሰብ ተፈጥሮኦውን መሰሪታውን ጉጅለ ሕብሪተሰብ እዩ፡፡ ስለዝኾነ ካብ ሕብሪተሰብን ካብ መንግስትን ሓለዋ ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 17
1. ሕድሕድ ሰብ ብውልቁ ይኹን ምስ ካልኦት ብሓባር ንብሪት ናይ ምውናን መሰል ኦለዎ፡፡
2. ሕድሕድ ሰብ ብሕጊ ካብ ዝተደንገገ ስርዓት ወፃኢ ንብሪቱ ኦይውሪስን፡፡
ዓንቀፅ 18
ሕድሕድ ሰብ ናይ ኦተሐሳስባ ፣ ሕልናን ሃይማኖትን ነፃነት ኦለዎ፡፡ እዚ መሰል እዚ ሕድሕድ ሰብ ሃይማኖቱ ወይ እምነቱ ንምልዋጥ ፣ ከምኡ’ውን ንብሕቱ ወይ ምስ ካልኦት ብሓባር ኮይኑ ብዕሊ ወይ ብውልቀ ብዛዕባ ሃይማኖቱ ወይ እምነቱ ክሰብኽ ፣ ክትግብር፣ ከምልኽ ወይ ከብዕል ንዘለዎ ነፃነቱ የጠቓልል፡፡
ዓንቀፅ 19
ሕድሕድ ሰብ ናይ ምሕሳብን ሓሳቡ ናይ ምግላፅን ነፃነት ኦለዎ፡፡ እዚ መሰል እዚ ብዘይ ኢድ ኦእታውነት ባዕላዊ ኦተሓሳስባ ናይ ምሓዝ ፣ ብዘይ ናይ ዶብ ማዕገቲ ካብ ዝኾነ ይኹን ሜላ መራኸቢ ሓበዌታን ሓሳብን ናይ ምንዳይ፣ ምቕባልን ምትሕልላፍን ነፃነት’ውን የጠቓልል፡፡
ዓንቀፅ 20
1. ሕድሕድ ሰብ ብሰላም ናይ ምእካብን ምውዳብን ነፃነት መሰል ኦለዎ፡፡
2. ሕድሕድ ሰብ ብማሕበር ንኽውደብ ኦይግደድን፡፡
ዓንቀፅ 21
1. ሕድሕድ ሰብ ብቀጥታ ወይ ብነፃ መሪፃ ብዝተመሪፁ ወከልቱ ኦቢሉ ኦብ መንግስቲ ሃገሩ ናይ ምስታፍ መሰል ኦለዎ፡፡
2. ሕድሕድ ሰብ ብህዝባዊ ኦገልግሎታት ሃገሩ ብማዕሪ ናይ ምጥኝም መሰል ኦለዎ፡፡
3. ድልየት ህዝቢ መሰሪት ስልጣን መንግስቲ ክኸውን ኦለዎ፡፡ እዚ ድልየት እዚ ብምስጢር ወይ ብተመሳሳሊ መንገዲ በብጊዜኡ ብዝካየድ፣ ኩሉ ብማዕሪ ዝሳተፈሉን ኦጠቓላልን ብዝኾነ ትኽክለኛን ነፃን ናይ ምድማፅ ስርዓት ክግለፅ ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 22
ሕድሕድ ሰብ ኦባል ሕብሪተሰብ ከም ምዃኑ መጠን መሰል ማሕበራዊ ውሕስነት ኦለዎ፡፡ ከምኡ’ውን ብሃገራዊ ፃዕርን ብዓለም ለኻዊ ምትሕብባርን ምስ ውዳበን ሃብትን ሕድሕድ መንግስቲ ብዝሰማማዕ መልክዑ ንክብሩን ንነፃ ዕቤት ሰብኦዊ መንነቱን ኦድለይቲ ዝኾኑ ቁጠባዊ፣ ማሕበራውን ባህላውን መሰላቱ ክሪጋገፁሉ መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 23
1. ሕድሕድ ሰብ ንስራሕ ፣ ንነፃ መሪፃ ዓይነት ስራሕ፣ ንፍትሓውን ምቹእን ኩነታት ስራሕን ስራሕ ከይስእን ንዝግበር ሓለዋን መሰል ኦለዎ፡፡
2. ሕድሕድ ሰብ ብዘይ ኦድልዎ ንሓደ ዓይነት ስራሕ ማዕሪ ክፍሊት ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡
3. ሕድሕድ ኦብ ስራሕ ዝርከብ ሰብ ሰብኦዊ ክብሩን ክብሪ ቤተሰቡን ዝሕለወሉ ኦድላዪ እንተኾይኑ’ውን ብካልኦት ማሕበራዊ ውሕስነታት ዝድገፍ ፍትሓውን ዘተባብዕን ፃማ ሪሃፁ ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡
4. ሕድሕድ ሰብ ሪብሓታቱ ንምርግጋፅ ማሕበራዊ ሞያ ናይ ምጥያሽን ኦባል ናይ ምዃንን መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 24
ሕድሕድ ሰብ ናይ ስራሕ ሰዓት ዕሪፍቲ፣ ናይ መዘናግዒ ጊዜ፣ ከምኡ’ውን ፍትሓዊ መጠን ሰዓታት ስራሕን መሃያ ዝኽፈለሎም ህዝባዊ ብዓላትን ክህልዉዎ መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 25
1. ሕድሕድ ሰብ ንጥዕናን ድሕነትን ዓርሱን ቤተሰቡን ዝበቅዕ ደሪጃ መነባብሮ እንኮላይ ምግቢ፣ ክዳን ፣ መንበሪ ገዛ፣ ሕክምናን ኦድለይቲ ማሕበራዊ ኦገልግሎታትን ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡ ከምኡ’ውን ስራሕ እንትስእን ፣ እንትሓምም፣ ኦካለ ጉዱእ እንትኸውን ካብ ሰብ ሓዳር ሓዲኦም እንትመውት፣ እንትሽምግል ወይ ካልኦት ልዕሊ ቁፅፅሩ ዝኾኑ ፀገማት መነባብሮ እንተጋጥምዎ ድሕነቱ ንክሕለወሉ መሰል ኦለዎ፡፡
2. ኦዴታትን ህፃናትን ፍሉይ ክንክንን ሓገዝን ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎም፡፡ ብሕጋዊ ወይ ብዘይሕጋዊ መርዓ ዝውለዱ ኩሎም ህፃናት ብማዕሪ ማሕበራዊ ሓለዋ ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎም፡፡
ዓንቀፅ 26
1. ሕድሕድ ሰብ ዕድል ትምህርቲ ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡ ትምህርቲ እንተውሓደ ኦብ ቀዳማይን መሰሪታውን ብርክታት ብነፃ ክወሃብ ኦለዎ፡፡ ትምህርቲ ቀዳማይ ብርኪ ግድነታዊ ክኸውን ኦለዎ፡፡ ቴክኒካውን ሞያውን ትምህርቲ ብሓፈሻ ክማላእ ኦለዎ፡፡ ዕድል ላዕለዋይ ብርኪ ትምህርቲ ድማ ኦብ ብቕዓት ተመስሪቱ ብማዕሪ ክወሃብ ኦለዎ፡፡
2. ትምህርቲ ኦብ ምሉእ ምዕባለ ሰብኦዊ ፍጡርን ኦብ ምጥንኻርን ምኽባርን ሰብኦዊ መሰላትን መሰሪታዊ ነፃነታትን ዘተኮሪ ክኸውን ኦለዎ፡፡ ትምህርቲ ኦብ መንጎ ኩሎም መንግስታት ፣ ዘርኦዊ ወይ ሃይማኖታዊ ጉጅለታት፣ ምርድዳእ፣ ምክእኦልን ምሕዝነትን ዘማዕብል ክኸውን ኦለዎ፡፡ ብተወሳኺ ውድብ ሕቡራት መንግስታት ሰላም ንምዕኝብ ንዘካይዶም ተግባራት ክሕግዝ ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 27
1. ሕድሕድ ሰብ ኦብ ባህላዊ ህይወት ሕብሪተሰብ ብነፃ ንክሳተፍ፣ ካብ ኪነት ተጠኝሚ ክኸውን፣ ኦብ ሳይንሳዊ ምዕባለ ብፅሒቱ ንከበርክትን ካብ ውፅኢቱ ንክጥቀምን መሰል ኦለዎ፡፡
2. ሕድሕድ ሰብ ባዕሉ ካብ ዝፈጠሮ ሳይንሳዊ፣ ስነ ፅሑፋዊ ወይ ኪነታዊ ውፅኢታት ሞራላውን ንዋታውን ሪብሓታቱ ንክሕለዉሉ መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 28
ዝኾነ ይኹን ሰብ ኦብዚ ድንጋገ እዚ ዝሰፈሩ መሰላትን ነፃነታትን ዝሪጋገፀሉ ማሕበራውን ዓለም ለኻውን ስርዓት ናይ ምርካብ መሰል ኦለዎ፡፡
ዓንቀፅ 29
1. ዝኾነ ይኹን ሰብ ነቲ ብሕታዊ መሪጋገፂ ነፃን ዝተማልኣን ምዕባለ ሰብኦዊ መንነቱ ዝኾነ ሕብሪተሰብ ዝፍፅሞም ግቡኦት ኦለዉዎ፡፡
2. ዝኾነ ይኹን ሰብ ኦብ ኦጠቓቕማ መሰላቱን ነፃነታቱን ንመሰላትን ነፃነታትን ካልኦት ንምቕባልን ንምኽባርን፣ ኦብ ሓደ ዲሞክራሲያዊ ሕብሪተሰብ ዘድልዩ ስነ ምግባር፣ ፀጥታን ድሕነትን ንምምላእን ተባሂሉ ብሕጊ ንዝተወሰኑሉ ማዕቀባት ጥራሕ ተገዛኢ ይኸውን፡፡
3. እዞም መሰላትን ነፃነታትን እዚኦቶም ብዝኾነ ይኹን መንገዲ ኦንፃር ዕላማታትን መምርሕታትን ውድብ ሕቡራት መንግስታት ክትግበሩ ኦይኽእሉን፡፡
ዓንቀፅ 30
ካብ ውሽጢ እዚ ድንጋገ እዚ ዝኾነ ይኹን መንግስቲ፣ ጉጅለ ወይ ውልቀ ሰብ፣ ኦብዚ ድንጋገ እዚ ካብ ዝሰፈሩ መሰላትን ነፃነታትን ንገሊኦም ንምጥሓስ ኦብ ዝዓለመ ምንቅስቓስ ንክሳተፍ ወይ ዝኾነ ይኹን ተግባር ንክፍፅም መሰል ከም ዘለዎ ዝሕብር ተገይሩ ዝትርጎም ውሳነ የለን፡፡
[index]


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
ዓቢይ ጾም፦
ሓደ ካብ ሾብዓተ ናይ ኣዋጅ ኣጽዋማት ዓቢይ ጾም እዩ። እዚ ጾም እዚ ፈጣሬ ሰማያትን ምድርን፡ ጐይታ ጐይቶትን ኢየሱስ ክርስቶስ ድኅሪ ብኢድ ዮሓንስ መጥማቑ ኣብ ገዳመ ቆሮንቶስ ከይዱ ኣርብዓ መዓልትን ኣርብዓ ለይትን ዝጾሞ እዩ።
• ስለምንታይ ጐይታ ጾመ፧
1. ተወሊዱ፡ ጸዋትወ መከራ ተቐቢሉ፡ ብሞቱ ንሞት ኣዳም ስዒሩ፡ ብትንሣኤኡ ትንሣኤ ሂቡ ንደቂ ሰባት ፍጹም ድኅነት ንምሃብ እዩ።
2. ሓጋጌ ሕግ ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ቅድሚ ብቓሉ ጽሙን ጸልዩን ኢሉ ምእዛዙ፡ ባዕሉ ነቲ ቅኑዕን ርቱዕን መንገዲ ጾም ብግብሪ ኣርኣያ ኾይኑ ንኺምህረና ጾመ። “ነዚ ኢኹም ዝተጸዋዕኩም እሞ፡ ክርስቶስ ከኣ ምእንቲ ኣሰር ኣሰሩ ክትስዕቡ፡ ኣርኣያ ኃዲጉልኩም ምእንታኹም መከራ ጸገበ።” (1ይ ጴጥ. 2፡21)
3. ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ቅድሚ ዝኾነ ግብሪ ብምጻም፡ ጾም ቀዳማይ ሕጊ ምዃኑ ነገረና።
• ስለምንታይ ጐይታ ኣርብዓ መዓልትን ኣርብዓ ለይትን ጾመ፧
1. ኣዳም ኣብ ኣርብዓ መዓልቲ ዝተዋህቦ ክብሪ ስለ ዘጥፍአ፡ ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ’ውን ክብሪ ኣዳም ንምምላስ ኣርብዓ መዓልቲ ጾመ።
2. ነቢይ ሙሴ ኣርብዓ መዓልትን ኣርብዓ ለይትን ጸይሙ ሕጊ ኦሪት ተቐበለ፡ ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ድማ ኣርብዓ መዓልትን ኣርብዓ ለይትን ጸይሙ ሕጊ ወንጌል ሠርዐ። (ዘፀ. 24፡12-18፣ 31፡18)
3. ነቢይ ሙሴ ዝለኣኾም ዓሠርተው ክልተ ሰለይቲ ምድረ ርስቲ ሰልዮም ኣብ ኣርብዓ መዓልቶም ተመልሱ፤ (ዘኍ. 18፡25) ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ድማ መራሒ መንግሥተ ሰማያት ስለ ዝኾነ ኣርብዓ መዓልትን ኣርብዓ ለይትን ጾመ።
4. እቲ ኣብ ኣርብዓ መዓልቲ ተሥእሎተ መልክዕ (ቅርጺ ኣካል) ዝተሠርዓሉ ሰብ ስለ ዝበደለ፡ ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ድማ ካሕሣ ንክኸውን ኢሉ ኣርብዓ መዓልትን ኣርብዓ ለይትን ጾመ።
• ስለምንታይ እዚ ጾም’ዚ ‘ዓቢይ’ ተባሂሉ፧
1. ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ባዕሉ ዝጾሞ ስለዝኾነ እዩ።
2. ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ንሠለስተ ኣርእስተ ኃጣውእ ዝበሃሉ ዓበይቲ ፈተናታት ሰይጣን ዝሰዓረሉ ስለ ዝኾነ እዩ። ንስስዕቲ ብትዕግሥቲ፣ ንትዕቢት ብትሕትና፣ ንፍቅሪ ገንዘብ ድማ ገንዘብ ብምጽላእ ሰዓሮ።
3. ካብቶም ካልኦት ኣጽዋማት ዝጽወመሉ መዓልታት(55 መዓልታት) ዝበዝኀ ስለ ዝኾነ እዩ።
• ስለምንታይ 55 መዓልታት ንጸውም ፧
ዓቢይ ጾም፡ ብመሠረት ባሕረ ሓሳብ ዓመት መጽአ ዝጅመረሉን ዝፍጸመሉን ዝተፈላለየ ዕለት ደኣ ይኹን እምበር ብዝኂ ዕለታቱ 55 እዩ፣ ዘይውስኽን ዘይጐድልን እዩ።
1. ኣብ 55 መዓልታት ዓቢይ ጾም፦ ሸሞንተ ቀዳምን ሾብዓተ ሰንበትን ማለት 15 መዓልታት ኣለዉ። ኣብዞም 15 መዓልታት ካብ ጥሉላት እምበር ካብ እኽለ ማይ ኣይጽወምን እዩ። ስለዚ ብዘይ እዞም 15 መዓልታት ድማ 40 መዓልታት ጾም ይኸውን።
2. ኣብ ዓቢይ ጾም ከም መእተውን መውፅእን ዝጽወሙ ክልተ ሰሙናት ኣለዉ። እቲ መእተዊ ናይ መጀመርታ ሰሙን ‘ዘወረደ’ ዝበሃል ሸሞንተ መዓልታት ኮይኑ ፣ እቲ መውፅኢ ናይ መወዳእታ ሰሙን ድማ ሰሙነ ሕማማት ዝበሃል ሸውዓተ መዓልታት ዘለዎ እዩ። ስለዚ ከም እግርን ርእስን ኮይኖም ምስ ዓቢይ ጾም ብሓንሳብ ተቘጺሮም 55 መዓልታት ይኾኑ።
• ሰናብቲ ዓቢይ ጾም ኣስማት ኣለዎም’ዶ፧
ንነፍሲ ወከፍ ኣብ ዓቢይ ጾም ዝርከቡ ሸሞንተ ሰናብቲ ሊቅ ቅዱስ ያሬድ ኣብ ጾመ ድጓ ነናቶም መዝሙር ስለዝሠርዓሎም፡ ነፍሲ ወከፍ ሰንበት ብስም እቲ መዝሙር ይጽዋዕ። ነፍሲ ወከፍ ሰንበት’ውን ነቲ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብዚ ምድሪ ዝመሃሮ ትምህርትን ዝገበሮ ተኣምራትን ዝገልጽ፡ ምስቲ መልእኽቲ መዝሙር ዝሰማማዕ ንባባትን ዜማን ተመዲቡሉ ኣሎ።
፨ ስለዚ ዓቢይ ጾም፡ ንፍቓድ ሥጋና ብፍቓድ ነፍስና ነግዝኣሉ፣ ካብ ገቢረ ኃጢኣት ተኸልኪልና ብሠናይ ግብሪ ንተግሃሉ፣. . . ጊዜ ጽድቅን ቅድስናን እዩ እሞ ካብ በረኸቱ የሳትፈና!
ወስብሐት ለእግዚአብሔር ወለወላዲቱ ድንግል ወለመስቀሉ ክቡር!


text:
ማእከል ሓገዝ ግዳያት ስዊዘርላንድ
ኣብ ስዊዘርላንድ ገለ ሕማቕ ነገር ኣጋጢሙካ/ኪ ድዩ፧ ሕጂ ንስኻ እንታይ ክትገብር ከምዘለካ ኣይትፈልጥን ዲኻ፧ እምብኣር ነቲ ማእከል ሓገዝ ግዳያት ርኸቦ።
ንስኻ ኣብ ስዊዘርላንድ ግዳይ ናይ ገበን ኮይንካ ኣለኻ ዲኻ፧ ንኣብነት፡
ንስኻ/ኺ
- ኣብ እዋን ስርቂ ኣካላዊ ማህሰይቲ ኣጋጢሙካ/ኪ ኣሎ ድዩ፧
- ጾታዊ ዓሚጽ፡ ወሲባዊ ምዝመዛ ወይ ግፍዒ በጺሑኪ/ካ ኣሎ ድዩ፧
- ብበዓል-ቤትኪ፡ ብበዓልቲ-ቤትካ ወይ ብወለድኻ/ኺ ተገፊዕኪ/ካ ወይ ተሃሪምኪ/ካ ኣለኺ/ኻ ዲኻ፧
- ግዳይ ናይ ሓደጋ ትራፊክ ኮይንካ/ኪ ኣለኻ ዲኻ፧
ከምኡ እንተኾይኑ ንስኻ/ኺ ካብ ማእከል ሓገዝ ግዳያት ደገፍ ንኽትረክብ/ኽቢ መሰል ኣለካ/ኪ።
ማእከል ሓገዝ ግዳያት ንመን እዩ ዘሎ፧
ሓገዝ ግዳያት ንኽሎም ኣብ ስዊዘርላንድ ኣካላዊ፡ ኣእምሮኣዊ ወይ ወሲባዊ ግፍዒ በጺሕዎም ዘሎ ሰባት ይውሃብ።
- ጾታኻ፡ ዕድሜኻ፡ ወሲባዊ ዝንባለኻ ወይ ሃይማኖትካ ብዘየገድስ
- ካበየናይ ሃገር መጺእካ ወይ ኣብ ስዊዘርላንድ ንነዊሕ ግዜ ክትጸንሕ ዲኻ ኣይክትጸንሕን ብዘየገድስ።
እቲ ማእከል ሓገዝ ግዳያት ንስኻ ባዕልኻ ዘይተተንከፍካ እንየኾንካ እውን ክርክርብ ይኽእል እዩ። ማለት ቀረባኻ ንዝኾነ ሰብ ክትሕግዝ እንተደሊኻ።
ማእከል ሓገዝ ግዳያት እንታይ እዩ ዝገብር፧
ብመጀመርታ፡ ሰራሕተኛታት ማእከል ሓገዝ ግዳያት ይሰምዑኻ ጥራይ። ምእንቲ ንስኻ/ኺ ተመኩሮኻ ክትነግር ክትክእል። ብድሕሪኡ ንሳቶም ንስኻ እንታይ ክትገብር ከምትኽእልን ዘለዉኻ መሰላትን ይነግሩኻ። ንሳቶም ጭቡጥ ሓገዝ የቕርቡልካ፥
- ጠበቓ ክትረክብ ይሕግዙኻ፡
- መዕቈቢ ክትረኽበሉ ናብ እትኽእል ቦታ ክሰዱኻ ይኽእሉ፡
- ስነ-ኣእምሮኣዊ ደገፍ ወይ ሕክምናዊ ሓገዝ ክህቡኻ ይኽእሉ፡
- ወይ ኣብ ህጹጽ ኲነታት ገንዘባዊ ሓገዝ የቕርቡልካ።
ሰራሕተኛታት ማእከል ሓገዝ ግዳያት ክሎም ክኢላታት እዮም። ንሳቶም ዝያዳ ብንጹር ንኽትርኢ ከምኡ’ውን ከመይ ገይርካ ከምትቕጽል ብዝሓሸ ንኽትውስን ይሕግዙኻ።
ናብ ማእከል ሓገዝ ግዳያት ብኸመይ ክትበጽሕ ትኽእል፧
ማእከላት ሓገዝ ግዳያት ኣብ መላእ ስዊዘርላንድ ይርከቡ። ደውል ወይ ኢመይል ስደድ። ከምኡ’ውን ኣብቲ ማእከል ምኽሪ ብኣካል ቀሪብካ ንኽትዘራረብ ክትምድብ ትኽእል።
ኣብዚ ንስኻ ንኽሎም ኣብ ስዊዘርላንድ ዝርከቡ ማእከላት ሓገዝ ግዳያት ክትረኽቦም ትኽእል
ኣድላዪ እንተኾይኑ፡ ማእከላት ሓገዝ ግዳያት ብኣስተርጎምቲ እውን ይሰርሑ እዮም፡ ዋላ’ውን ብምልክት ቋንቋ።
ካብ ማእከል ሓገዝ ግዳያት ሓገዝ ክትረክብ ትኽእል እንተኾይንካ ርግጸኛ ኣይኮንካን ዲኻ፧ ካብ ምድዋል ድሕር እይትበል። እቲ ሓገዝ ግዳያት ኣብ ዝኾነ ጉዳይ ሓበሬታ ይህብ እዩ፡ መን ክሕግዘካ ከምዝኽእል።
ናጻ፡ ምስጢራውን ስም ዘይጠቅስን
እቲ ምኽሪ ምሕታት ካብቲ ማእከላት ሓገዝ ግዳያት ዝኾነ ገንዘብ ኣየኽፍለካን እዩ። ኩሉ ነገር ምስጢራዊ እዩ ከምኡ’ውን ስም ዘይጠቅስ ክኸውን ይኽእል እዩ። ንስኻ ከምኡ ዘይትደሊ እንተኾይንካ ዝኾነ ሰብ ብዛዕባ ዛንታኻ ኣይፈልጥን እዩ። ዋላ’ውን ፖሊስ ኣይፈልጡን እዮም።


text:
ሲምፖዝዩም ምምሕዳር ዞባ ጋሽ-ባርካ ተኸፊቱ።
ሲምፖዝዩም ምምሕዳር ዞባ ጋሽ-ባርካ፣ ኣብ ከተማ ባረንቱ ተኸፊቱ።
ኣማሓዳሪ ዞባ ጋሽ-ባርካ ኣቶ ሙሳ ራብዓ ኣብ ዘስምዖ መኽፈቲ ቃል፣ እቲ ንክልተ መዓልታት ዝቕጽል ሲምፖዝዩም፣ ኣብ ዝሓለፈ 20 ዓመታት ናጽነት ኣብቲ ዞባ ብሓፈሻ – ኣብ ኩሉ ጽላታት ንዝተዓመ ንጥፈታት ብምግምጋም፣ ኣብ ዝመጽእ ዓመታት ክትግበሩ ተወጢኖም ንዘለዉ መደባት ከነጽር ምዃኑ ሓበሩ። ኣቶ ሙሳ ንኣቃውማ’ቲ ዞባ፣ ስፍሓቱ፣ ብዝሒ ህዝቡ፣ ዝውንኖ ጸጋታትን ኩነታት መነባብሮ ህዝቡን ብዝርዝር ድሕሪ ምቕራብ፣ ኣብ ፈለማ እዋን ናጽነት እቲ ዝርካቡ ቊጠባዊ ትሕዝቶን ትሕተ-ቅርጺን ምሉእ ብምሉእ ዓንዩ ምንባሩ ብምምልካት፣ መንግስቲ ኤርትራ ካብ ጽባሕ ናጽነት ብዘካየዶ ገዚፍ ወፍሪ ግን፣ ኣብ ህይወት ህዝቢ ሩፍታ ዝፈጠሩ ዓበይቲ ልምዓታዊ መደባት ከምእተተግበሩን ርኡይ ምዕባለ ከምእተመዝገበን ኣብሪሁ።
“ዕላማ መንግስቲ ኤርትራ ምዕሩይ ዝርግሐ ዕድላትን ማሕበራዊ ፍትሒን ምርግጋጽን’ዩ” ዝበለ ኣማሓዳሪ ዞባ ጋሽ-ባርካ ኣቶ ሙሳ ራብዓ፣ ኣብ’ቲ ዞባ ብውህደት ህዝብን መንግስትን – ዕድላት ናይ ኩሉ ማሕበራዊ ኣገልግሎታት ዘረጋግጹን ድልዱል መሰረት ልምዓት ዘንጸፉን ዳግመ-ህንጻዊ ስርሓት ከምእተሳለጡ ኣነጺሩ።
ውሕስነት መግቢ ንምርግጋጽ ንዘካየድ ዘሎ ሰፊሕ ዕማም ብናህሪ ንምስጓም ዝተኣታቶ ዘሎ መስኖኣዊ ኣገባብ ኣብቲ ዞባ ብሰፊሑ ይስራሓሉ ከምዘሎ ብምጥቃስ ድማ፣ እቲ ዞባ ንሕርሻ ብዘለዎ ምቹእነት፣ ዓበይቲ ሕርሻዊ ፕሮጀክቲታት፣ ዲጋታት፣ ራህያታትን መእለዪ ወሓይዝን ከምእተሃንጹ፤ 74 ሚእታዊት ካብ ህዝቢ’ቲ ዞባ ከኣ ተጠቓሚ ጽሩይ ዝስተ ማይ ኮይኑ ከም ዘሎ ገሊጹ።
ጐኒ-ጐኒ’ቲ ሲምፖዝዩም፣ ንጕዕዞ 20 ዓመት ናጽነት ኣብቲ ዞባ ዘንጸባርቕ ምርኢት፣ ንህዝቢ ክፉት ኮይኑ’ሎ።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ ኣብ ሲምፖዝዩም ምምሕዳር ዞባ ጋሽ-ባርካ፣ ኣብ ዝሓለፈ 20 ናይ ናጽነት ዓመታት ንዝተሰላሰሉ ዓበይቲ ሕርሻዊ ዕማማት ዝድህስሱ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ቀሪቦም።ኣብ ንንጥፈታት ሓለዋ ጥዕና እንስሳ፣ ምርባሕ እንስሳን ምምዕባል መጋሃጫታትን ኣተኲሩ ዝቐረበ ወረቐት፣ ጥዕና ጥሪት ንምሕላው ብዝተኻየደ ዕማም ልዕሊ 9.5 ሚልዮን ጥሪት ኣድላዪ ኣገልግሎት ክታበት ክረኽባ እንከለዋ ልዕሊ 7 ሚልዮን ጥሪት ድማ ሕክምናዊ ኣገልግሎት ከምእተዋህበን ብምንጻር፣ ዘድልየን መግብን ማይን ብቐረባ ንክረኽባ ብዝተገብረ ጻዕሪ’ውን፣ ኣብ ከባቢታት መጋሃጫ 118 ራህያታት ከምእተሃንጻ፣ 214 ሽሕ ሄክታር ድማ ንመጋሃጫ ከምእተሓዝአ፣ እዚ ከኣ ኣብ ምስሳነንን ምስሳን ምህርተንን ልዑል ኣስተዋጽኦ ከምዝገበረ ገሊጹ።
ምህርቲ ጸባ ንምዕባይ፣ 240 ምሩጻት ናይ ጸባ ከብቲ ንሓረስቶት ከምእተዓደላን 11 ማሕበር ኣርባሕቲ ናይ ጸባ ከብቲ ከምዝቘማን ብምምልካት ድማ፣ ምህርቲ መዓርን እንቋቝሖን ንምዕባይ’ውን 182 ሽሕ ጨቓዊትን 3,300 ዘመናዊ ቆፎ ንህቢን ከምእተዓደለ፣ እቲ መጽናዕታዊ ወረቐት ኣብሪሁ።
ኣብ ልምዓት ኣሕምልትን ፍረታትን ዘተኰረ መጽናዕታዊ ወረቐት ድማ፣ ኣብ ዞባ ጋሽ-ባርካ ብክረምታዊ ዝናብ ዝለምዕ 230 ሽሕ ሄክታር፤ ብክረምታውን መስኖኣውን ዝለምዕ ድማ ልዕሊ 52 ሽሕ ሄክታር ከምዘሎ ብምንጻር፣ ኣብ ልምዓት ብቚሊ፣ ኣሕምልትን ፍረታትን ዝተዓሙ ዓበይቲ ስራሓት፣ ዝተሓፍሱ ዓወታትን ዘጋጠሙ ብድሆታትን ብዝርዝር ኣቕሪቡ።
እቲ ወረቐት ኣስዒቡ፣ ኣብ ዝሓለፉ ናይ ናጽነት ዓመታት እቶት ኣሕምልትን ፍረታትን ብምድንፋዕ ኣብ ውሕስነት መግቢን ምምዕባል ኣግሮ-ኢንዱስትሪን ኣስተዋጽኦ ንኽገብር፤ ከምኡ’ውን ህዝቢ ብሓፈሻ ሓረስቶት ድማ ብፍላይ ብመግቢ ርእሶም ንክኽእሉ ምእንቲ፣ ኣብ ንጥፈታት ቀረብ ዘርኢ፣ ናውቲ ሕርሻ፣ ትራክተርን ስልጠናን ብዝለዓለ ከምእተሰርሓሉን ውጽኢታዊ ምንባሩን ኣፍሊጡ።
ኣብቲ ዞባ ልዕሊ 13 ሽሕ ሄክታር ከልምዑ ዝኽእሉ 34 መእለዪ ወሓይዝ ከምእተሃንጹ ዝሓበረ መጽናዕታዊ ወረቐት ድማ፣ ብዘይካ’ተን ብደረጃ ሃገር ስትራተጂካዊ ኣገዳስነት ዘለወን ዲጋታት ገርሰት፣ ፋንኮ ጽሙእ፣ ፋንኮ ራዊ፣ ዲጋ ዓሊ ግድርን ኣብ መስርሕ ዝርከብ ዲጋ ባደሚትን፣ ብጠቕላላ ልዕሊ 2.4 ሚልዮን ሜተር ኪዩብ ማይ ዝኽዝና 6 ዲጋታት ተሃኒጸን የገልግላ ምህላወን ዘርዚሩ።
እቲ ወረቐት ብተወሳኺ፣ ሃብቲ ገረብን እንስሳ ዘገዳምን ንምስሳን’ውን ልዑል ጻዕሪ ከም እተኻየደ ብምሕባር፣ ኣስታት 2,600 ሄክታር ዝሽፍን ኣስታት 5.3 ሚልዮን ፈልሲታት ከምእተተኽለን 70 ሽሕ ሄክታር ከምእተሓዝአ ሓቢሩ።
****** ኣ.ዜ.ኤ ******


text:
ዳርጋ 99% ሃስያ ኤች ኣይ ቪ ቫይረስ ክከላኸል ዝኽእል ሓድሽ ጸረ-ጓና-ኣካል ተረኺቡ
ተመራመርቲት፡ ሓደ ክፋል ናይ ኣካላት ሰብ ናይ ምክልኻል ስርዓት ዝኾነ፡ ን99% ናይ ኤች ኣይ ቪ ሳዕቤናት ከጥቅዕ ዝኽእልን፡ ኣብ ንሰብ ዝቐረቡ እንሳሳታት (ከም በዓል ህበይ) ልበዳ ክከላኸል ዝኽእል ጸረ-ጓና-ኣካላት (ኣንቲቦዲ) ክሰርሑ ኪኢሎም ኣለዉ።
እቲ ቫይረስ ናይ ሰብ ባህርያዊ ናይ ምክልኻል ዓቕሚ ክስዕሮ ከምዘይክእል'ዩ ዝፍለጥ።
እዚ ተማሂዙ ዘሎ ጸረ-ጓና-ኣካላት ግን ካብቲ ባህርያዊ ናይ ሰብ ናይ ምክልኻል ዓቕሚ ዝሓየለ'ዩ።
እቲ ስራሕ ብምትሕብባር ሓደ ናይ ኣሜሪካ ሃገራዊ ኢንስቲትዩት ጥዕና ተባሂሉ ዝፍለጥ ትካልን፡ ሳኖፊ ዝበሃል ናይ መፍረ መድሃኒት ኩባንያን እዩ ተሰላሲሉ።
ዓለምለኻዊ ናይ ኤድስ ማሕበረሰብን ተባሂሉ ዝፍልጥ ውድብ ነቲ ስራሕ "ተስፋ ዝህብ ዓወት'ዩ" ክብል ገሊጽዎ።
ነቶም ልበዳታት ክከላኸል ወይ ከወግድ ዝኽእል እንተኾይኑ ንምርኣይ፡ ኣብ መጀመርታ 2018 ፈተነታቱ ኣብ ሰብ ክጅምር ምዃኑ ተፈሊጡ'ሎ።
ኣካላትና ንኤች ኣይ ቪ ክከላኸል ዘይክእለሉ ቀንዲ ምኽንያት፡ እቲ ቫይረስ ዘለዎ ባህሩን መልክዑን ብቐጻሊ ናይ ምልውዋጥ ዘገርም ክእለት'ዩ።
ኣመና ብርቱዓት ጸረ-ጓና-ኣካላት
ድሕሪ ናይ ብዙሕ ዓመታት ልበዳ፡ ገለ ሕሙማት ንሱር ናይቲ ቫይረስን ሳዕቤናቱን ዘጥቅዕ ፡"ሓፈሻዊ ናይ ምምካን ተኽእሎ ዘሎዎም ጸረ-ጓና-ኣካላት" የማዕብሉ እዮም።
ድሮ ተመራመርቲ ነቶም ሓፈሻዊ ናይ ምምካን ተኽእሎ ዘለዎም ጸረ-ጓና-ኣካላት ንኤች ኣይ ቪ ንምሕካምን ነቲ ልበዳ ንምክልኻልን ክጥቀምሎም ጽኒሖም እዮም።
ሕጂ ድማ ንሰለስተ ከምዚኦም ዝበሉ ጸረ-ጓና-ኣካላት ብሓንሳብ ብምሕዋስ ኣዝዩ ሓያል ዝኾነ ጸረ-ጓና-ኣካላት ክፈጥሩ ኪኢሎም ኣለዉ።
ኣብ ኩባንያ ሳኖፊ ዋና ናይ መጽናዕቲ ሓለቓ ዝኾነ ዶክተር ጋሪ ናበል ንቢቢሲ ከምዝበሎ፡ "እዝዮም ብርቱዓትን ክሳብ ሕጂ ካብ ዝተረኸቡ ባህራያውያን ጸረ-ጓና-ኣካላት ዝዓበየ ስፍሓት ዘለዎምን እዮም"
ኣብ 24 ኣህባይ ኣብ ዝተገብረ ፈተነ፡ ዋላ ሓደ ካብቶም ኣህባይ እቲ ቫይረስ ምስተወግአ ዝተለኸፈ ኣይነበረን።
"ኣዝዩ ዝምስገን ደረጃ ምክልኻል'ዩ ነይሩ" ይብል ዶክተር ናበል።


text:
April 27, 2019
21ን 22ን ሚ ያዝ ያ 2019
ኣብ’ዚ ኣጋጣሚ ክንሳተፍ ንዝተገብረልና ዕድመ፡ ምስጋና ነቕርብ።
ጂኦ-እስትራተጂያዊን ጂኦ-ፖለቲካዊን ተኣፋፍነት ኰነ ኣገዳስነት ቀይሕ ባሕሪ፡ ምኽራር ዘድልዮ ጉዳይ ኣይኰነን። ታሪኽን ኩነታትን ይኺድ ወይ ይገላበጥ፡ ናይዚ ኣህጉራዊ መገዲ-ማይ ይኹን ሓቚፉዎ ናይ ዘሎ ዞባ ዓለማዊ ጽልዋ፡ ሚዛን እናወሰኸ ዝኸይድ እምበር፡ ዝንኪ ኣይኰነን። ከምኡ ስለዝዀነ ኸኣ፡ ንድሕነቱ ኪወሃብ ዘለዎ ኣቓልቦ፡ ዝመጣጠኖ ኪኸውን ግቡእ’ዩ። ዝኸበርኩም ተጋባእቲ፡ ማዕረ ሚዛንን ኣገዳስነትን ናይ’ቲ ጉዳይ፡ ናይ ዝሑል-ኲናት ኣሉታዊ ሓድጊ ከየስተናዓቕካ፡ ኣብ’ዚ ዝሓለፈ 30 ዓመታት ጥራይ፡ ብዘይቅርዑይ/ዝምቡዕ ኣጀንዳታት ዝተኻየደ ዞባዊን ዓለማዊን ምትእትታዋት ኰነ ዕንደራታት ዝተፈጥረ ኣራግጽን ሕልኽላኻቱን፡ ኣዝዩ ኣተሓሳሳቢ ኩነት’ዩ ፈጢሩ ዘሎ። ዞባዊን ዓለማዊን ኣጀንዳታት ዝፈጸሞ ምትእትታዋት ግን፡ ብዘይ ኣሳሳይነት ዘቤታውያን ተዋሳእቲ ክውን ኣምበይ’ምዀነን። ስለዚ ኸኣ፡ ወጻኢ ካብ ስምዒታዊ ወይ ህዉኽ/ግሩህ መቓርቦ፡ እቲ ጉዳይ ርዙን/ዘይስምዒታዊ ኣተኣላልያ ኪግበረሉ ርትዓዊን ግድነትን’ዩ።


text:
Browsing Category
Featured
ቀዳማይ ሚኒስትር ዶክተር ኣቢይ ምስ ነበርቲ ከተማ ደሴ ተዛቲዮም
ኣዲስ ኣበባ፣ 8 ሰነ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ)ቀዳማይ ሚኒስትር ፌዴሪኢ ዶክተር ኣቢይ ኣሕመድ ምስ ነበርቲ ከተማ ደሴ ሎሚ መዓልቲ ተዛቲዮም። እቶም ቀዳማይ ሚኒስትር ሎሚ ንጎሆ ናብታ ከተማ ዘምርሑ እንትኾኑ፥ ኣብቲ መድረኽ ዘተ ምክትል ቀዳማይ ሚኒስትር ኣይተ ደመቀ መኮነንን ርእሰ ምምሕዳር ክልል…
ኢትዮጵያን ባንኪ ዓለምን ሰነድ ድጋፍ ስምምዕነት 500 ሚሊየን ዶላር ተፈራሪመን
ኣዲስ ኣበባ፣ 8 ሰነ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ)መንግስቲ ኢትዮጵያን ባንኪ ዓለምን ሰነድ ድጋፍ ስምምዕነት 500 ሚሊየን ዶላር ኣሜሪካ ተፈራሪሞም። ነቲ ሰነድ ስምምዕነት ብወገን ኢትዮጵያ ሚኒስትር ፋይናንስ ኣይተ ኣሕመድ ሽዴ ብወገን ባንኪ ዓለም ድማ ዳይሬክተር እቲ ባንኪ ኣብ ኢትዮጵያ ካሮላይን…
ኣዲስ ኣበባ ፣ 8 ሰነ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ)ኣብ ዞባ ደቡብ ወረዳ እምባ ኣላጀ ብሓደ ግዱስ ትግራዋይ ዝተዓደጋ ክልተ ኣምቡላንሳት ትማሊ ነቲ ወረዳ ተረኪበን። እተን ኣምቡላንሳት ብዓል ሃፍትን ተወላዲ እቲ ወረዳን ዝኾኑ ነባሪ ሃገረ ሃንጋሪ ዶክተር እያሱ ታደሰ ዝተዓደጋ እንትኾና፥ ላዕለዎት…
መበገሲ፣ ኩነታትን መግለፅታትን ብሄርተኝነት ብዝምልከት መድረኽ ልዝብ ተሳሊጡ
ኣዲስ ኣበባ ፣ 7 ሰነ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ) ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ መበገሲ፣ ኩነታት፣ መግለፅታት ከምኡ እውን ዓለም ለኻዊ ተመክሮታት ብሄርተኝነት ዝድህስስ ሎሚ መዓልቲ ኣብ ቤት ፅሕፈት ቀዳማይ ሚኒስቴር መድረኽ ልዝብ ተሳሊጡ። ኣብቲ መድረኽ ካብ ዝተፈላለዩ ዩንቨርስቲታት ዝመፅኡ ምሁራን ዘቕረብዎ…
ሰራሕተኛታት ምምሕዳር ከተማ መቐለ መንግስቲ ትግራይ ንዝሓተቶ ገንዘባዊ ሓገዝ ካብ መሃየኦም ክሳብ 30 ሚኢታዊ ለጊሶም
ኣዲስ ኣበባ፣ 7 ሰኔ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ) ሰራሕተኛታት ምምሕዳር ከተማ መቐለ መንግስቲ ትግራይ ንዝሓተቶ ገንዘባዊ ሓገዝ ካብ መሃየኦም ካብ 5 ክሳብ 30 ሚኢታዊ ለጊሶም። ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ርክብ ህዝቢ እቲ ምምሕዳር ኣይተ ዘመንፈስቅዱስ ፍሰሃ ከምዝበልዎ፥ እቶም ካብ መሃየኦም ዝለገሱ…
ኣብ ትግራይ ዘሎ ውሑስ ሰላም ንኢንቨስትመንት ምችው ከምዝኾነ ተጋሩ ሰብ ውልቀ ሃፍቲ ገሊፆም
ኣዲስ ኣበባ፣ 7 ሰኔ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ) ኣብ ትግራይ ዘሎ ውሑስ ሰላም ንኢንቨስትመንት ምችው ከምዝኾነ ንፋና ብሮድ ካስቲንግ ኮርፖሬት ርእይቶኦም ዝሃቡ ተጋሩ ሰብ ውልቀ ሃፍቲ ተዛሪቦም። ኣብ ንግዲ ቡንን ሆቴልን ኢንቨስትመንት ተዋፊሮም ዝርከቡ ኣይተ ሃይለስላሴ እምባየን ኣቤል ኣስፋውን፥ ኣብ…
መቐለ 70 እንደርታን ኢትዮጵያ ቡናን ፅባሕ 7 ሰነ ፀወተአን ብዕፁው ኣብ ስታዲየም ኣዲስ ኣበባ ከካይዳ ኢየን
ኣዲስ ኣበባ ፣ 6 ሰኔ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ)ጋንታታት ኩዕሶ እግሪ መቐለ 70 እንደርታን ኢትዮጵያ ቡናን ፅባሕ 7 ሰነ ፀወተአን ብዕፁው ኣብ ስታዲየም ኣዲስ ኣበባ ንኸካይዳ ፌዴሬሽን ኩዕሶ እግሪ ኢትዮጵያ ወሲኑ። ፕሬዚዳንት እቲ ፌዴሪሽን ኣይተ ኢሳያስ ጅራ፣ ምክትል ፕሬዚዳንት ኮሮኔል ኣወል…
ማእኸል ዕዳጋ ኤሌክትሮኒክስ ሑመራ ብዕሊ ተመሪቑ
ኣዲስ ኣበባ ፣ 6 ሰኔ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ)ብር 7 ሚሊየንን 150 ሺሕን ወፃኢ ብምግባር ዝተሃንፀ ማእኸል ዕዳጋ ኤሌክትሮኒክስ ሑመራ ብዕሊ ተመሪቑ። እቲ ማእኸል ብምምራቑ፥ ኣብ ዝተፈላለዩ ዞባታት ክልል ትግራይ ዘለዉ ኣቕረብቲ፣ን ማሕበራት ሕብረት ስራሕን ናብ ኣዲስ ኣበባ ብምምፃእ ኣብ ዋና…
ባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ፌዴሪኢ ሹመት ኣባላት ብሄራዊ ቦርድ መረፃ ኢትዮጵያ ኣፅዲቑ
ኣዲስ ኣበባ፣ 6 ሰኔ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ) ባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ፌዴሪኢ ቀዳማይ ሚኒስትር ዘቕረብዎ ሹመት ኣባላት ብሄራዊ መረፃ ቦርድ ኣፅዲቑ። ብመሰረት እዚ ወይዘሪት ብዙወርቅ ከሰተ፣ ኣይተ ውብሸት ኣየለ፣ ዶክተር ጌታሁን ካሳን ረዳት ፕሮፌሰር ኣበራ ደገፋን ኣባላት ቦርድ ብምዃን ተሸይሞም።…
ካብ ወፃኢ ዓዲ ዝኣቲ ዝረግአ ዘይቲ ብልዒ ብተደጋጋሚ ምጥቃም ንሕማም ኮሎስትሮል ከምዘቃልዕ ተገሊፁ
ኣዲስ ኣበባ፣ 6 ሰኔ፣ 2011 (ኤፍ ቢ ሲ)ካብ ወፃኢ ዓዲ ዝኣቲ ዝረግአ ዘይቲ ብልዒ ብተደጋጋሚ ምጥቃም ንሕማም ኮሎስትሮል ከምዘቃልዕ ተገሊፁ። ኢንስቲትዩት ጥዕና ማሕበረሰብ ኢትዮጵያ፥ ብብርኪ ሃገር ኣብ ልዕሊ ዘይቲ ብልዒ ዘካየዶ መፅናዕቲ ዕላዊ ገይሩ። ዋና ዳይሬክተር እቲ ኢንስቲትዩት…


text:
ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ብኸመይ ይቐንዕ?
ሕቶ፡ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ብኸመይ ይቐንዕ?
መልሲ፡ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ንምቕናዕ ኣቐዲምና ዘይምቕናዕ እንታይ ምዃኑ ምርዳእ የድልየና፡፡ ዘይምቕናዕ ማለት ብሓጺሩ ሓጢኣት እዩ፡፡ ኩላቶም ዘምቢሎም፡ ብዘለዉ ኹላቶም ረኺሶም፡ ገለ ሰናይ ዝገብር የልቦን፡ ሓደ እኳ የልቦን (መዝሙር 14፡3)፡፡ ኩልና ኣንጻር ትእዛዛት ኣምላኽ ተቓዉሞ ኣልዓልና፡ ኩላትና ከም ኣባጊዕ ተባረርና (ኢሳይያስ 53፡6)፡፡
እቲ ዘሰንብድ ግን መቕጻዕቲ ሓጢኣት ሞት ምዃኑ እዩ፡፡ …እታ ሓጢኣት እትገብር ነፍሲ ንሳ ኽትመውት እያ (ህዝቅኤል 18፡4)፡፡ እቲ ዘሐጉስ ብስራት ከኣ ኣምላኽ ናብ ድሕነት ንኸምጽኣና ይኽተለና ኣሎ፡፡ የሱስ ንመደቡ ብኸምዚ ኣወጆ፡ ንጥፉእ ክደልን ከድሕንን (ሉቃስ 19፡10)፡፡ ዝመደቦ ስለ ዝገበረ ኸኣ ኣብ መስቀል ተፈጸመ ኢሉ ሞተ (ዮሃንስ 19፡30)፡፡
ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ክትቀንዕ ወይ ምስ ኣምላኽ ቅኑዕ ርክብ ንምግባር ድማ ሓጢኣትካ ብምእማን ጀምር፡፡ ብድሕሪኡ ኸኣ ሓጢኣትካ ብምንሳሕ ደጊምካ ንዘይምድዳል ቁረጽ (ኢሳይስ 57፡15)፡፡ …ሰብ ብልቡ ኣሚኑ ይጸድቕ፡ ብኣፉ ተኣሚኑውን ይድሕን እዩ …(ሮሜ 10፡19-11)፡፡
እቲ ንስሓ ብእምነት ብፍላይ ከኣ ኣብቲ የሱስ ብመስዋእቱን ብትንሳኤኡን መድሓኒኻ ከኸውን ብቑዕ ምዃኑ ብምእማን ክስነ ይግባእ፡፡ ስለዚ ብኣፍካ የሱስ ጎይታ ምዃኑ እንተ ነገርካ፡ ብልብኻውን ኣምላኽ ካብ ምውታት ከም ዘተንስኦ እንተ ኣመንካ ክትድሕን ኢኻ (ሮሜ 10፡9-11)፡፡ ከም ዮሃንስ 20፡27፤ ግብሪ ሃዋርያት 2፡16፤ ገላትያ 2፡16፤ 3፡11.26፤ ኤፌሶን 2፡8 ዝኣመሰሉ ጥቕስታት ንኣገዳስነት እምነት ዝገልጹ እዮም፡፡
ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ምቕናዕ ማለት ነቲ ኣምላኽ ኣብ ክንዳኻ ኮይኑ ምእንታኻ ዝገበሮ እትህቦ ምላሽ እዩ፡፡ ንሱ ነቲ መድሓኒ ለአኾ፡ እቲ መድሓኒ ስለ ሓጢኣትካ መስዋእቲ ገይሩ (ዮሃንስ 1፡29)፡፡ ከምኡ ድማ ነቲ ስም እግዚኣብሄረ ዝጽውዕ ዘበለ ክድሕን እዩ (ግብ 2፡21) ዝብል ተስፋ ሂቡካ ኣሎ፡፡
ንንስሓን ምሕረትን ኣብ ምስላ ናይቲ ጥፉእ ወዲ ንርእዮ (ሉቃስ 15፡11-32)፡፡ እቲ ንእሽቶ ወዲ ንገንዘብ ኣቦኡ ብቕለትን ሓጢኣትን ሓሸሾ (ፍቕዲ 13)፡፡ ዝበደሎ ምስ ተረድኦ ግና ናብ ቤቱ ክምለስ ወሰነ (ፍቕዲ 18)፡፡ ደጊም ከም ውሉድ ከም ዘይቁጸር መሲልዎ ነበረ (ፍቕዲ 19)፡፡ ግናኸ እቲ ኣቦስ ነቲ ዝተመልሰ ወዲ ከም ቀደሙ ደኣ ኣፍቀሮ (ፍቕዲ 20)፡፡ ኩሉ ዝበደሎ ተሓዲግሉ ኸኣ ድግስ ተገብረሉ (ፍቕዲ 24)፡፡ ኣምላኽ ነቲ ዝሃቦ ተስፋ ንምምላእን ነቲ ናይ ምምሓር ቃሉ ንምሕላውን እሙንን ሰናይን እዩ፡፡ እግዚኣብሄር ነቶም ስቡር ልቢ ዘለዎም ቀረብኦም እዩ፡ ነቶም ቅጥቁጥ መንፈስ ዘለዎም ድማ የድሕኖም (መዝሙር 34፡18)፡፡
ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ክትቀንዕ ምስ እትደሊ ኣብዚ እነሆልካ ጸሎት፡፡ እቲ ጸሎት ኮነ ካልእ ጸሎታት ምጽላይ ጥራይ ንበይኑ ኣየድሕነካ እዩ፡፡ ኣብ ክርስቶስ ብምእማን ጥራይ ትድሕን፡፡ እዩ፡፡ እዚ ጸሎት ኣብ ኣምላኽ ዘሎካ እምነትን ምሕረት ስለ ዝተገብረልካ ድማ ንምምስጋንን እትገብሮ እዩ፡፡ ዎ ኣምላኽ ኣብ ቅድሜኻ ሓጥእ ምዃነይን መቕጽዓቲ ጥራይ ከም ዝግብኣንን ይፈልጥ ኣለኹ፡፡ የሱስ ክርስቶስ ግና ነቲ ዝግብኣኒ መቕጻዕቲ ወሲዱለይ እዩ እሞ ኣብኡ ብምእማን ክመሓር ይኽእል እየ፡፡ ንድሕነተይ ኣባኻ ይውከል ኣለኹ፡፡ ስለ እቲ ዓብዪን ግሩምን ጸጋኻን ምሕረትካን፡ ስለ ውህበት ህይወት ዘልኣለም፡ ተመስገን፡፡ ኣሜን፡፡
ኣብዚ ብዘምበብኩሞዶ ኢኹም ብዛዕባ ክርስቶስ ውሳኔ ዝወሰድኩም? ከምኡ እንተኾይኑ፡ ብኽብረትኩም ስዒቡ ኣብ ዘሎ “ሎሚ መዓልቲ ንክርስቶስ ተቐቢለ።” ዝብለ ክሊክ ግበሩ/ጠውቑ
English
ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ብኸመይ ይቐንዕ?


text:
ቃል ኣሰናዳዊት ሽማግለ ሰለማዊ ሰልፊ ጅነቫ ዝኸበርክንን ዝኸበርኩምን ተሳተፍቲ ሰለማዊ ሰልፊ
ጅነቫ ፦ ብስም ኣባላት ኣሰናዳዊት ሽማግለ ሰለማዊ ሰልፈ ጂነቭ ንኹሎም ተሳተፍቲ ልባዊ ሰላምታ ድሕሪ ምቅራብ እንቋዕ ብደሓን መጽእኩም ንብል። እዛ ንሳልሳይ ግዜ ዝተወደበትን ሰለማዊ ሰልፈ ብሾሞንተ ኣባላት ሽማግለ ዝቆመትን ኮይና፡ ብኣብ እስቶክሆልም ዝመደበሩ ሓይሊ ዕማም ተበግሶ ምስ ኣብ ስዊስ ዝመደበሩ መኣዲ ዘተ ኤረትራውያን ንፍትሕን ዝተካየደ ኣድማዕን ኣብነታውን ምትሕግጋዝ ዘበገሳ ሽማግለ እያ። እዚ ሰለማዊ ሰልፊ እዚ ከኣ ምስ ብዙሓት ኣብ ኤሮፓ ዝርከባ ኤረትራውያን ማሕበረ ኮማት ዝተካየደ ምውህሃዳት ዘፍረዮ ዕዉት መደብ እዪ። በዚ ዘሑግስ ኣጋጣሚ ንኩሎም ደለይቲ ፍትሕን ተገደስትን እዚ ሰለማዊ ሰልፊ ናይ ምድላዋት መድረኻቱ ሰጊሩ ናብዚ ትካፈልዎ ዘለኹምን ዘለኽንን ደረጃ ንክበጽሕ ሓገዛት ዝለገስኩምን ዝለገስክንን ልባዊ ምስጋና ነቅርብ። ከምኡ ድማ ካብ ቀረባን ርሑቅን ድኻምኩምን ገንዘብኩም ከይጸብጽብኩም ንምእንቲ ድምጺ ወጽዓ ናይታ ፍትሕን ቅሳነትን ተሓሪሙዋ ኣብ ትሕቲ ናይ እንኮ ውልቀሰብ ገባቲ ስርዓት ትሳቀ ዘለ ፍትውቲ ሃገርናን ህዝባን ንክተስምዑ ኣብዚ ሰለማዊ ሰልፊ ንክትካፈሉ ዝመጻእኩምን ዝመጻእክንን ወሰን ዘይብሉ ምስጋና ነቅርብ። ንኩሎም ውድባትን፡ ማሕበራትን፡ ሙሁራንን ፡ ደቂ ኣንስትዮን ፡ መንእሰያትን ዓበይትን፡ ከምኡውን ካልኦት ፈተውቲ ፍትሒ ዝኾኑ ወጻእተኛታት ተኻፈልትን ምስጋናን ሞጎስን ይብጸሓዮም። በዚ ህዝባዊ ሰልፈ እዚ ኣቢልና እውን ንክብርቲ ሽላ ኪታሮስ ፣ወኪል ሕቡራት መንግስታት ብዛዕባ ጉዳይ ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ኤረትራ ትከታተል ኮሚተ ፍልይቲ ልእኽቲ፣ ድሙቅ ልባዊ ምስጋና ነቅርበላ። ብተወሳኺ ሽላ ኪታሮስ ሞያዊ ብቅዓትን፡ ዓሚቕ ፍልጠትን፡ ሰፊሕ ተመክሮን ተወፋይነትን መወዳድርቲ ዘይብሉ ንጽህናን ሕልናን ስለ እትውንን ዝምልከቶም ሰበ ስልጣን ውድብ ሕቡራት መንግስትታት ኣብ ሒዛቶ ዘላ ስረሓ ንክትቅጽል ዘኽእላ ውሳኔ ንከሐድሱላ ድልየትና ስለዝኮነ ብጥብቂ ንጠልብ።
በዚ ኣጋጣሚ ድማ ኤረትራዊ ተቃውሞ ደንበ ፖለቲካውያን ሓይልታት ሲቪካውያን ማሕበራትን ካለኣኦት ጥርናፌታትን ሓድነተን ኣሐዲሰንን ኣሐይለንን እቲ ዝመረጾን ጉባኤታት ዘሰከመን ሓላፍነት ንክስከማ ንጽውዕ ። ኤረትራዊ ሽግራት ብኤረትራውያም ንክፍታሕ ዘሎዎ ኣገዳስነት ተገንዚበን ካብ ዘለዎኦ ሙንኩስና ዘሕዊየን ዘተ ኣካይደን ጥዕንኤን መሊሰን ዘበነ ኣደራዕ ዘሳቀዮ ዘሎ ህዝብና ይጽበየን ከምዘሎ ክዝክራ ይግባእ። ብዘይ ፍርዲ ኣብ ማእሰርቲ ዝበልዩን ዝሞቱን ዘለዉ እሱራት፣ተጨውዮም ደሃዮም ዘይተፈጠ ዜጋታት፣ ኣብ መዓስከራት ስደተኛታት መዋእላት ዘቅጽሩ ዘለዉ ስድራ ቤታትን፣ ዕድመ ንእስነቶም ዘብልዩ ዘለዉ መንእሰያትን ፣ ኣብ ፈቆዶ ባሕርታትን ምድረበዳታትን ዝወድቁ ዘለዉ መንእሰያት፣ ከታ ተካኢ ወለዶ ትኽስር ዘላ ሃገር ንሕልና ንመራሕትን ተቃውሞ ደንበ ከንቀሳቅስ እንተ ዘይበቂዑ ህላወኦም በየናይ ስነሙጉት ከቅጽሉ የኽእሎም ዝብል ሕቶ ህዝቢ ፍትሓዊ ኣብ ምዃን ደረጃ በጺሑ ኣሎ።
ብዛዕባ ሰላም ኣብ መንጎ ኤረትራን ኢትዮጵያን ኩሉ ዝኣመነሉ ውዕል ኣልጀርስ ኣብ ተግባር ውዒሉ ሰላም ሰናይ ጉርብትናን ንኽሰፍን ትምኒትና ንገልጽ ።
ኣብ መደምደምታ፡ ዝሓለፈዝኽሪ መዓልቲ ስውኣት ዕስራ ሰነ ብምዝካር፡ መንፈሱን ትርጉሙን ብምግንዛብ፡ እዞም ኣብ ላዕሊ ዝጠቀስናዮም ኣብ ስቃይ ዝነብሩ ዘለዉ ደቂ ሃገር ኣብ ሕልናን ልብን ነፍሰወከፍና ከምዘለዉ ብስም ተካፈልቲ ሰለማዊ ሰልፊ ጂንቭ መልእኽቲ የመሓላልፈሎም። ጽንዓቶም ተጻዋርነቶም ድማ የሕብነና። ብተወሳኺ ሕብረተሰብ ዓለም ብሓፈሽ፡ ብፍላይ ድማ ኣኽበርቲ መሰል ደቂ ሰባት ዝነብሩለን ሃገራት ዘመሓድሩ ዘለዉ መንግስትታትን ዝምልከቶም ዓለምለኽ ትካላትን ውልቀሰባትን ነቲ ኣብ ኤረትራ ብዘይ ገደብ ዝገሃስ ዘሎ ሰብኣዊ መሰላት ተገንዚቦም ቅልጡፍ ፍታሕ ክገብሩሉ ንጽውዕ።
ውድቀት ንገባቲ ስርዓት ህግድፍ። ዝኽርን ክብርን ንስውኣትና ራህዋን ቅሳነትን ንዝሳቀ ዘሎ ህዝብና።
ኣሰናዳዊት ሽማግለ ሰለማዊ ሰልፊ ጅነቫ 22-06-2018
Short URL: https://english.farajat.net/?p=11081


text:
ኣበድ ተስፋይ22-9-2014
ገለ ደለይቲ ፍትሒ ኣብ facebook ብዛዕባ'ዚ ምንቅስቓስ ስለ ዝነበርካሉ ገለ መብርሂ እንተትህብ ጽቡቕ ነይሩ ዝብል መዘኻኸሪ ስለ ዝጸሓፈለይ፡እቲ ኣነ ዝፈልጦን ዝዝክሮን ኣሕጽር ኣቢለ ከቕርብ ክፍትን'የ።
ምንቅስቓስ ተጋደልቲ 20 ግንቦት ፡ሕቶ ደሞዝን ከምኡ ድማ፡ጥልመት መብጽዓታት መሪሕነት ህዝባዊ ግምባር ንተጋደልትን ህዝብን፡ ኢሰያስ ኣፎወርቂ ንደሞዝ ኣመልኪቱ ክገብሮ ዝቐነየ ብዱዕ መደረታት የጠቃልል።
መጀመርያ ቅድሚ'ዚ ምንቅሽቓስ ምጅማሩ 10 መዓልቲ ኣቢሉ ይኸውን፡ረፈረንዱም ብዘይ ባይቶ ዘለዎ መንግስቲ ክንጽምብሎ ኣሸጋሪ ስለ ዝኾነ፡ እዚ ማእከላይ ሽማገለ ህዝባዊ ግምባር ካብ ሜዳ ዝኣተወ ፡ገለ ካብ ሓፋሽ ውድባትን ወሲኽካ ግዝያዊ መንግስቲ ክቐውም ይድለ ስለ ዘሎ እንታይ ርእይቶ ኣለኩም ኢሉ፡ሓላፊ ቤት-ጽሕፈት ህዝባዊ ምምሕዳር ይሓተና፡፡ከባቢ ሰላሳ ኣቢልና ንኸውን ተጋደልቲ፡ኣብ ክፍሊ- ሃገር ሕጂ ኣብያተ- ጽሕፈታት መንግስቲ ዘሎ ቦታ እዩ፣''ነዳይ ናይ ልቡ ይሓልም'' ዝበዝሕ ሰብ ሎሚ ብዛዕባ ደሞዝ ከበስርና'ዩ እናበልና'ዩ ብዛዕባ ምቓም ባይቶ ዝሓተተና፡ተጋዳላይ ሰምቢዱ!እንታይ ኢኻ ትብል ፡መሪሕነት ህዝባዊ ግምባር ብዙሓት ዝመሽመሹ ሰባት ስለ ዘለዉ፡ ንዓና ይኹን ንህዝቢ ስለ ዘይውክሉ እዚ ሓሳብ ኣይንቕበሎን ኢና። ህዝቢ ድማ ባይቶኡ ባዕሉ ይምረጽ፡እግርና ከይኣተወ ንሕና ኢና ንመርሓኻ ንብሎ ስለ ዘሎና ጌጋ እዩ፣ከማኡ እንተኾይኑ ኣበይ ደኣ'ሎ፡ እቲ ህዝባዊ ስልጣን ኢልና ንምህረሉ ዝጸናሕና ተሳታፍነት ህዝቢ? ብሙሉእ ድምጺ ኣይንቕበሎን ኢና፡ዝብል ስሙር ተቓውሞ ፡ነቲ ሓላፊ ቤት ኣሰምቢዱዎ እዩ፡ኣነ መልእኽተይ ኣብጺሐ'የ ፡ንሕና ድማ እይንቕበሎን፡መሪሕና ወጸ።ምስ መራሕትና ኣብ ምፍጣጥ ምስ ቅነና'ዩ እቲ ናይ 20 ግንቦት ምቅስቓስ ዝመጸ።ኣብ ገለ ክፍልታት እውን ተፈቲኑ ተቓውሞ ምስ ኣጋጠመ ኣቋሪጾሞ።ኣቐድም ኣቢሉ አስያስ ኣፈውርቂ ክሳደይ እንተጠዊኹምኒ እኳ ደሞዝ ኣይጅምርን'የ ዝብል መደረ ኣብ ኣጂፕ ተዛሪቡ ብምንባሩ ብዙሕ ተጋዳላይ ነኺሱዋ ነይሩ፣ኣብ ገለ ኣሃዱታት ሰራዊት ከምኡ ዝመሳሰል ብዱዕ ዘርባታት ምስ ንዕቀቱ ከርኢ ቀንዩ ኢዩ፣ ኣውራ ደዛረበት እታ ተጋዳላይ ንሰለስተ ዓመት ብዘይ ደሞዝ ኽቕጽል'ዩ ትብል'ያ ነቲ ዕግርግር ወሊዓቶ፡መብርሂ ተሓቲቱ'ውን ኣይቅየርን'ዩ ስለዝበለ ፍኑው ተቓውሞ ተጀሚሩ፡ካብ ኣስመራ ሓሊፉ ንደቅምሓረ ከማኡ'ውን ክሳብ ዓሰብ ዘሎ ሰራዊት ጸለወ። ኣበስመራ ኣሃዱታት ከቢድ ብረትን ኣዩዱ ኩማንዶን፡ዮም ቀንዲ ዋናታት፡ካብ ደቀምሓረ መጺኦም'ውን ተሳተፍዎ።ኣየር-ፖርት፡ኣብያተ ጽሕፈት መንግስቲ ባንክታት ኣብትሕቲ ሓለዋ ኣተዉ።ኒኢሰያስን፡ጴጥሮስ፡ስብሓት፡ማሕሙድ ሸሪፎ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ኣተዉ።ኣነ ኣበስመራ እዚ ኩሉ እናተገብረ ፈጺመ ኣይፈለጥኩን፡
ተማሃራይ 11 ክፍሊ ቤት-ትምህርቲ ባርካ እናኸድኩ ኣብታ ክቢ ሓውልቲ ኢቴገመነን ጥቓ ቤት-ትምህርቲ ቀይሕ ባህሪ ፡ኣብ ቺቸሮ ዓቢ ኣኼባ ብዋና ጸሓፊ ህዝባዊ ግምባር ስለዘሎ ተስቐል ንኺድ ኢሎሙኒ ምስኦም ብሓንቲ ቮልክስዋገን ንስመራ ስታድየም ኣተና፡ስታድየም ብተጋደልቲ ኣዕለቕሊቓ ክሳብቲ ሜዳ መጻወቲ ኩዑሶ ሰብ መልአ።
ኢሰያስ ብሓንቲ ብጫ ሚኒባስ ታክሲ ሽዑ ሻድሻይወራር ዝባሃላ ዝነበራ ጽዒኖም ኣብቅድሜና ኣምጽእዎ፡፡እቶም ኣቐዲመ ዝጠቐስኩዎም ሓለፍቲ'ውን ኣብ ቅድሜና ቀረቡ።ሽዑ ምይክሮፎን ንኢሰያስ ተዋሂባ ሕቶታት ተጋደልቲ መልስ ተባህለ፡ከባቢ 20ሽሕ ዝኸውን ተጋዳላይ ተኣኪቡ ነይሩ።ኣብ ጥቓይ ዑቕበ ኣብርሃ ፡ብርሃነ ገረዝጊሄር ፡መስፉን ሓጎስን ኣድሃኖምን ነይሮም ከም ሰቦም ኮፍ ኢሎም ይሰምዑ ነይሮም።
ተጋደልቲ ስለምንታይ ተጋዳላይ ብዘይ ደሞዝ ክቕጽል ተደልዩ?መራሕቲ ኣብ ዘይተኣደነ ሓለፋ ጥሒሎም ምንጩ ዘይፍለጥ ገንዘብ ፋዕ ይብልሉ ኣለዉ፡ተጋዳላይ ድማ ብ30 ብር ንመጓዓዝያ ዘይኣክል ይስረፍ ኣሎ፡ስልዚ ብኸመይ ክነብር ይድለ ኣሎ?እቲ ኣብ ሜዳ ሓለፍትኹም ካብ ሕጂ እንተዘይ ተቓሊስኩሞም፡ንስኹም ኣብ ማርሻቤዲ ንሶም ኣብርሻናት ኣንቃዕሪርኩም እናምባሕቚኩም ክትሪእዎም ኢኹም ትብለና ዝነበርካስ ስለምንታይ ረሲዕካዮ? ስለምንታይ መቆጻጸሪ ዘይግበረሎም? ከም ገሊኦም መራሕቲ ኣፍሪቃ ጠጥዕሙ ኣብ ተለቭዥን ህዝቢ ምጥባር ስለምንታይ? ኣጠቓሊልካ ክርኣ ከሎ፡ጉዳይ ደሞዝን ጥልመት መብጽዓ መሪሕነት ህዝባዊ ግምባር ንህዝብን ተጋደልትን ዘካተተ'ዩ ነይሩ። ኢሰያስ ደሞዝ ክንክፍል ጸሊእና ዘይኮነስ ትሕዝቶ'ዩ ደሪቱና ፣እኹል ትሕዝቶ ኣንተዝህሉ እዚ ኩንታት'ዚ ኣይምተኸስተን።እዚ ጉዳይ ሽማገለ ኣውጺእካ እቲ ንዓኡ ዝበቅዕ መፍትሒ ክረክብ ይኽእል'ዩ፡ኣነ ንዓይ ዘዕግብ ስራሕ ሰሪሐ እየ።እዚ ንብረት ህዝባዊ ግምባር ተሸይጡ ክትማቐልዎ ትኽእሉ አኹም፡ንዓይ ሓንቲ ተጋዳሊት ሎሚ ኣብዛ ቁሪ ምሳና ኢኻ ጥሓድር ኢላትኒ እናብለ የስተማስል ነይሩ። እናሻዕ ደሞዝ ብቑዕ መልሲ ሃበሉ ምስተባህለ፡ኣብ ዝሓጸረ ግዜ ክንፈትሖ ኢና።ብድሕሪኡ ፍኑው ዘርባታት ነቲ ፍታሕ ሓጋዚ ዘይኮነ ይቕጽል ነይሩ፡ ድሕሪ ነዊሕ ትጽቢት ሊንጎ ንኽዛረብ ፈቀደለይ ፡መጀመርያ ናይ'ዚ ምንቕሳቓስ እዚ መን'ዩ ሓላፍነቱ ዝስከም?ኣነ ወይ ንሕና ዝበለ ሰብ ኣይነበረን።እሞ ናጽነትና ክንእውጅ ክምሃገርን ህዝብን ክንፍለጥ ሰለስታ መዓልቲ እየን ተሪፈናና፡ነዚላኡላውነትና ነረጋግጸሉ ምእዋጅ ናጽነት በዚ ፍኑው ሕቶ ደሞዝ ጌርና እንተዳኣ ኣሳናኺልናዮ ናይ 30 ዓመታት መስዋእትነትና ከንቱ ኮይኑ ሃገር መፍቶ ጽላእቲ ክትከውን'ያ፡ኣዋርሕ ከይንጽበ ክንብል ኣብ ዘተደልየ ጸገም ከይንወድቕ፡እዚ ሕጂ ውዒልናዮ ዘለና'ውን ገለ ፖለቲካዊ ክሳራ ክህልዎ ኣዩ።ስለዚ ''ልቢ ይሃቦም''ተጋዳላይ ኣብዝሓጸረ ግዜ ፍታሕ ክረክብ ሕጂ ዛኣክል ተዛሪብና ኢና መርሕቲ ጉዳይ ኣጋይሾምን ካልእ ስርሖምን ይግበሩ፡ተለቒቆም ይኺዱ፡ብሙልኡ እቲ ኣኼበኛ ብኡ ይትዓጾ ተቐቢልናዮ ኣለና ምስ በሉ።መራሕቲ ተፋንዮም ናብ ስርሖም ተወስዱ።20ግንቦት በዚ ተደምዲሙ።
ዕላማ እቲ ምንቅስቓስ ንመራሕቲ ኣገዲድካ ደሞዝ ዝጅመረሉ መንገዲ ንምፍጣር እምበር ስርዓት ንምቕያር ኣይነበረን፡ከማኡ እንተዝነብር፡ሬድዮ እስተሽን ሒዝካ ሓበሪታ ምሃብ ምተኻእለ ነይሩ።ፖለቲካዊ ኣፍልጦ ዝነበሮም መርሕቲ ኣይነበርዎን፡ሓደ ሊንጎ ጥራዩ ዝርአ ዝነበረ።
ገለ ሰባት ኣብዚ እዋንዚ፡ነቲ ሽዑ ዝወሰድናዮ ስጉምቲ ጉጉይ'ዩ ነይሩ ዝብሉ ኣለዉ።ድሕሪ 20 ዓመታት ክትሪኦ ጉጉይ ኮይኑ ክራየካ ይኽእል'ዩ ምኽንያቱ ህዝቢ ኤርትራ ኣብዝኸፋአ ኩነታት ወዲቑ ስለ ዘሎ፣ኢሰያስን እቶም ሽዑ ዝነበሩሓለፍትን ገለ ስጉምቲ እንተዝውሰደሎም ነይሩ፡ እዚ ሕጂ ተፈጢሩ ዘሎ ኩነታት ኣይምመጸን ይብሉ፣ ንሕና ሽዑ ብዛዕባ ሰላምን ብልጽግናን ህዝቢ ኤርትራ ኢና ንሓስብ ኔርና እምበር፡ኣብ1993 ኰንና፥ኣድማ ዝገበሩ ክእሰሩ ፡ስንኩላን ተጋደልቲ ኣዲሞም ክቕተሉ፡ገደብ ኣልቦ ሃገራዊ ኣገልግሎት ክመጽእ፡ኤርትራ ኣብ ናይ ዶብ ኲናት ክትሽመምያ፡መንእሰይ ብዘይእመን ቁጽሪ ዓዱ ገዲፉ ክስደድ'ዩ፡ዝብል ትጽቢት ኣይነበረናን።ኣብቲ ግዜ'ቲ ስጉምቲ ኣብቶም ዝነበሩ መራሕቲ ተወሲዱ ኣንተዝነብር'ከ ኣዛ ሃገር ምቐጸለት'ዶ?፡ካብ ዂናት ሓድሕድ ናጽነትና ከየረጋገጽና ምደሓንና'ዶ?ኣብ ግምት ክኣትው ዘለዎም ሕቶታት እዮም።ብተወሳኺ እቲ ኣድማ ፍኑው እምበር ዝኣልዩ መራሕቲ ኣይነበርዎን ኣቲ ሕቶ ግን ንኹልና ተጋደልቲ ዝምልከት ነይሩ፡ሓደ ምሁር ኣካል ዝተሳተፎ'ውን ኣይነበረን፡ ብዘይካ ሊንጎ ድሓን መንቋቛሕታ ዝነብሮ ካልእ ዝራኣናዮ ሰብ ኣይነበረን።እቶም መንእሰያት ዘልዓልዎ ንጹሃት ነይሮም ፣በቲ ድሕሪ'ቲ ኣድማ ዝተወስደ ስጉምቲ ሕዙናት ኤና፡ኤሰያስ ኣዕናዊ ዕሸላዊ ምንቅስቓስ ኤሉዎ፡ንሳቶም ግን ምእንቲ ኤርትራ ልኡላዊት ሃገር ክትከውን ሂወቶም ዝወፈዩ፡ ንኹሉ ብሰላም ስለዝፈጸምዎ፡ጀጋኑ ሓርበኛታት እዮም፡ኤሰያስ ድሕሪ'ዚ ፍጻሜ'ዚዩ ዝያዳ ሸይጣን ኣናሰረሮ ዝመጸ።ዝረስዕኩዎ ኣንተሎ ዝነበሩ ከስዕቡዎ ተስፋ እናገበርኩ ኣብዚ ይውድእ።
ኣበድ ተስፋይ22-9-2014
source https://www.facebook.com/isaias.asfaha/posts/686128701469956:0
ናይ 1993 ዓ.ም. ኣድማ ተጋደልትን ዜግነት ዘመንጠለ ርእይቶን
ንኻላኣይ ግዜ ፓስት ዝኸውን ዘሎ ጽሑፍ
መኮነን ተስፋይ
1993 ኣብ ኣስመራ ተጋደልቲ ፍሹል ኣድማ ምስ ገበሩ። ኢሳያስ ኣፈወርቂ እታ ቀዳመይቲ ዝገበራ ስራሕ እንተኔራ ንሓሶት ሓቂ ኣምሲሎም ዝጽሕፉ ኣዘዝቲ ሰራዊት ኣምጺእካ ኣብ ዝሓጸረ እዋን ንሙሉእ ሰራዊት ናይ ሓሶት ጎስጓስ ምግባር ዝብል'ዩ ኔሩ(እዛ ሜላ እዚኣ ኣብ ናይ 2001 ጉዳይ ጉጅለ 15 ውን ብሰፊሑ ተጠቒሙላስ ልዕሊ 300 ገጽ ዝሓዘት ካብ ቤት ትምህርቲ ካድር ናቕፋ ዘይትወጽእ ናይ ጸለመ መጽሓፍ'ውን ተጻሒፉላ'ዩ)። በዚ ከኣ በዓል ሃይለ ሳሙኤል( ቻይና) ዝርከብዎም ሓለፍቲ ኣበየ ቦትኡ እናኸዱ ነቲ ሰራዊት ብናይ ጸለመ ጎስጓስ ከለዓዕልዎ ጀመሩ። ነቲ ወረቓቕቲ ሒዛ ናብ ደንካልያ ከተማ ጢዖ ናብ ዝርከባ ኣሃዱታት ክፍለ ሰራዊት 52ን 96ን ዝኸደት ጉጅለ ከምዚ ዝብል መግለጺ’ያ ሂባ "እዞም እንጀራ ጣፍ እናበልዑ፡ ስርኦም ኣውጺኦም ዝድቅሱ ሰራዊት: ኣባላት ከቢድ ብረት ኢና ኮማንዶ ኢና በሃልቲ፡ ንካላሽን ታንኪ ኢያ ኣምጺኣታ ኢሎም ዝኣምኑ ዕቡያት ኣብ ኣስመራ ኣብ ዝገበርዎ ኣድማ፡ ባንኪ ዘሪፎም፡ ኣንስቲ ስውኣት ዓሚጾም: ስድራ ስውኣት ሃሪሞምን ኣጋፊዖምን . . . ወዘተ" ዝብል መግለጺ ምስ ሃበት። ሰራዊት ብነድሪ ሓፍ ኮፍ በለ። ክልተ ካብቶም ቀዳሞት ርእይቶ ዝሃቡ ተጋደልቲ ሓደ ወድን ሓንቲ ጓልን ብሓደ ቃና "እዚ ናትና ንዕቀትዩ ኢዪ ይምጽኡ እዞም ሰባት ኣብ ቅድሜና ክርሸኑ ኣለዎም" ዝብል ርእይቶ ምስ ሃቡ ሰራዊት ብሓባር ኣንጨብጨበ። ኣብ መንጎ እቶም እኩባት ግን ገለ ዘየንጨብጨቡ ሰባት ነበሩ። ሓደ ካብኦም ኣስታሕሚለ ብዝብል ሳጓ ዝፍለጥ ናይ 90 ተጋዳላይ ነበረ። “ኣብዚ’ኣሞ ሓንሳብ ብምባል ንርእይቶ ዕድል ምስ ተዋህቦ “ኣነ ትማሊ ትማሊ ኣብቲ ኣድማ ኣብ ኣስመራ ዝነበረ ኣውቲስታ ረኺበ ኔረ እቲ ኣድማ ኣዚዩ ጽፉፍ ከም ዝነበረን ዝተዘርፈ ባንኪ ይኹን ዝተዓመጻ ኣንስቲ ስውኣት ኣይነበራን ሓደ ሰብ’ውን ዘይሞተሉን ዘይተሃርመሉን ጽፉፍ ኣድማ’ዩ ኔሩ ንስኹም ግን ኣብ መንጎ ሰራዊት ኩናት ከተላዕሉ ከምዚ ዝብል መግለጺ ክትህቡ ቅቡል ኣይኮነን። ንስኹም ከኣ ኣቱም ሰራዊት ቀዳመይቲ ሓይሊ መሸማዕ ባኒ ተወሲኻትኩም . . ዕልልል ካላይቲ ሓይሊ በጊዕ ክትሕረደልኩም’ያ . . . ዕልልል ካብ ምባል ሓሊፍኩምስ እንታይ ፖለቲካዊ መኽሰብን ክሳርን ትፈልጡ ኢኹም ኣብ ቅድሜና ኣምጺኹም ረሽኑዎም ትብሉ።” ብምባል ርእይቶኡ ሃበ። ኣስታሕሚለ በዛ ርእይቶ “ኮፍ በል ነጥቢ ስርዓት” ምስ ተባህለ “ካላሽኑ ዓትዒቱ ሰብኣይ ዝኾነ መጽዩ ኮፍ የብለኒ” ክብል ኢዩ ዘረብኡ ወዲኡ። ኣስታሕሚለ ሽዑ ናብ ዕረፍቲ ናብ ገዝ ኡ ይኸይድ ስለዝነበረ ኣብቲ እዋን ድማ ካብ ዓሰብ ናብ ባጽዕ ትወስድ መርከብ ክትስቀል ኣብ ጢዖ ሃሉ ኣብ ቤሉል ናብ ዓሰብ ክትከይድ ስለዘለካ ኣስታሕሚለ መኪና ተሰቒሉ ናብ ዓሰብ ከደ። ኣብ ዓሰብ'ውን ኣብ ባር ሲነማ ንሰራዊት ኣብ ዝተገብረ ኣኼባ ምስ ተሳተፈ ብተመሳሰሊ ነቶ ኣብ ጢዖ ናይ ሓሶት ጸለመ መግለጺ ዝገብሩ ዝነበሩ ሓለፍቲ ክብድሆም ሓፍ ምስ በለ እቲ ኣብ ጢዖ ዝረኣዩ ሓላፊ "ኮፍ በል እቲ ናይ ጢዖ ዲኻ ንስኻ?" ክብል ኣዘዞ። ኣስታሕሚለ ግን "ሰብ ኣይ ኮይንካ መጺኻ ኮፍ ኣብለኒ ርእይቶይ ክዛረብ'የ ብምባል ነቲ ዝገብሩዎ ዝነበሩ ጸለመ ኣብ መንጎ ኣሕዋት ሓዊ ምንኻስ ስለዝኾነ ደው ከብልዎ ተቓዊሙ ኮፍ በለ ኣኼባ ምስ ተወደ ንኣስታሕሚለ ዝረኸቦ ሰብ ኣይነበረን መርከብ ሰላም ተሰቒሉ ከኣ ብሰላም ናብ ስድርኡ ከደ። ይኹን እምበር ኣብ ውሽጢ ሓጺር ግዜ ምልውዋጣት መጽዩ እቶም ኣብ 1990 ናብ ህዝባዊ ግምባር ዝተሰለፉ ተጋደልቲ ብምሉኦም ብ5000 ብር ተጣይሶም ናብ ገዘኦም ይኺዱ ዝብል ትእዛዝ መጽዩ ኣስታሕሚለ ኣብ ገዝኡ ከሎ ደቂ ኣሃዱኡ ዝበዝሑ ናብ ገዘኦም ተፋነው። ኣስታሕሚለ ዕረፍቱ ወዲኡ መጣየሲ ወረቐት 5000 ብር ክወስድ ናብ ኣሃዱኡ ምስ ከደ ቂም ሒዞሙሉ ዝጸንሑ ሓለፍቲ በቲ ዝህቦ ዝነበረ ርእይቶ ምኽንያት ኣሲሮም ናብ ዓዲ ዃላ ወሰድዎ። ኣብኡ ንዝተወሰነ ዓመታት ክእሰር እንከሎ ካብቲ ቤት ማእሰርቲ ብዘስድመም መቕጻዕቲ ማለት ብናይ ዜግነት ርፍትያ ወረቐት’ዩ ተፋንዩ:: እቲ ወረቐት "ኤርትራ ኣይትእውደካ ንኤርትራ ኣይትእውዳን" ዝብል ኮይኑ : ዝኾነ ይኹን መሰል የብልካን ትሕተቶ ግቡእ’ውን የለን ተባሂሉ መንነቱ ተመንጢሉ ክሳብ ሕጂ ኣብ ውሽጢ ሃገር ብዘይ ዜግነት ይነብር ኣሎ። ብእምነት ፍትዊ ዝብሃል ካልእ ናይ 90 ተጋዳላይ ኣባል 07 ውን ካብቶም ኣብቲ ኣድማ ዝተሳተፉ ስለዝነበረ ብናይ ዜግነት ርፍቲያ ምስ ተፋነወ ልክዕ ከም ኣስታሕሚለ ኣብ ዝኾነ ኣኼባ ኣይእከብ ዝኾነ መሰል ኣይሓትት ግፋ ክኸውን እንከሎ ኣይግፈፍ ምርጫ ኣመሓደርቲ ይኹን ካልእ ክግበር እንከሎ ኣይመረጽ ኣይመርጽ ወዘተ።


text:
ርእይቶ ዜጋታት ኣብ ጽምብል 28 ዓመት ናጽነት ኤርትራ
ብቕንያቱ ኣብ ጎደናታት ኣስመራ ብዝተፈላለየ መሰናድኦታት ክካየድ ዝቐነየ ጽምብል 28 ዓመታት ናጽነት ኤርትራ ትማሊ ዓርቢ ፕረዚደንት ኢሳይያስን ላዕለዎት ሰበስልጣን መንግስትን ኣብ ዝተረኽቡሉ ኣብ ስታደዮም ኣስመራ ተባዒሉ።
ኣብዚ ድሕሪ ዕርቀ ሰላም ኢትዮ-ኤርትራ ዝተኻየደ፡ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ምጅማር ሓዲሽ መዋእል ኢሉ ዝገለጾ በዓል ናጽነት ኣብ ውሽጥን ግዳምን ዝርከብ ህዝቢ፡ ናይ ምሕረትን ሕድገትን ብስራት ክሰምዕ ትጽቢት አሕዲሩ ምንባሩ ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላት ተኽላይ ብርሃነ ይገልጽ።
ካብ ዝተፈላለየ ከተማታት ኣመሪካ ኣብ ዋሺንግተን ዲሲ ዝተኣኻኸቡ ብኣማኢት ዝቑጸሩ፡ ኤርትራውያን፡ ባንዴራ ኤርትራን ቖጽሊ ኣውሊዕ ዝምልክታ ሰመያዊት ባንዴራ ፈደሬሽንን እናንበልበሉ "ኢሳይያስ ተኣለየልና" ዝብል ውዕውዕ ሰላማዊ ሰልፊ ኣካይዶም።
ኣብ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ፡ ኣብ ጀርመን፡ ኣብ ስዊዘርላንድ፡ ኣብ ዓባይ ብሪጣንያ፡ ኣብ ኢጣልያ፡ ኣብ እስራኤል፡ ኣብ ሊብያ፡ ኣብ ኣውስትራልያ ደገፍትን ተቓወምትን መንግስቲ ንመበል 28 ዓመታት ናጽነቶም ብዝተፈላለየ ስምዒት ይጽምብሉዋ ኣለው።
ኣብ ዝተፈላለያ ከተማታት ምዕራብ ዝነብሩ ደገፍቲ መንግስቲ ኤርትራውያን ኣብ ስዊዘርላንድ-በርን፡ ጀርመን-ፍራንክፈርት፡ ካናዳ ዊኒፔግ ንመበል 28 ዓመት ናጽነት፡ ብውዕዉዕ ሃገራዊ መንፈስ ከም ዝጸምበሉዋ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ጸብጺባ።
እቶም ዜጋታት፡ ኣብታ ረዛን ዕለት፡ "ምዕሩይ ዕድላት ዜጋታታ እተረጋግጽ ኤርትራ ንምህናጽ እጃሞም ከም ዘበርክቱ፡ ብንቑሕ ተሳትፎ ንሃገራዊ ብልጽግና ከምዝሰርሑን ቃሎም ብምሕዳስ ብዝተፈላለየ ስነ-ጥበባዊ መሰናድኦታት ከምዝጸንበሉዎ ሓዳስ ኤርትራ ሓቢራ። ኣብ ማእከላይ ምብራቕን ካልኦት ከተማታት ኣፍሪቃን እውን ዝተፈለለየ ጽምብል ተኻይዱ እዩ።
ኤርትራውያን ነበርቲ ኔዘርላንድስ ኣቶ ተኪአ ስምኦንን ገዛኢ ነጋስን: ርእይቶኦም የካፍሉ።
ገዛኢ፡ 'ናጽነት ማለት እንታይ ማለት እዩ? ዝብል ሕቶ የልዕል'ሞ-ክቡር ዋጋ ዝተኸፍላ ሃገር፡ ክቡር ናጽነት ክቡር ፍትሒ ክህሉ ትጽቢት ከምዝነበሮ ብምግላጽ፡ ሕጂ ግን እቲ ህሉው ኩነታት ከምኡ ስለዘየሎ፡ ንመጻኢ ኣብ ዝጽምበል ናጽነት እቲ ህዝቢ ዝደልዮን ዝጠልቦን ምሕደራን ኣገልግሎትን ክርኢ ከምዝብህግ ይዛረብ።
ተኪአ እውን ተመሳሳሊ ሓሳባቱ እዩ ዘለዎ "ሰብ ብዝኾነ በደል ተኣሲሩ ኣብ ቅድሚ ሕጊ እንተዘይቀሪቡ፡ ዝመሰሎን ዝተሰመዖን ክዛረብ እንተዘይተተባቢዑ፡ ኣብ ዝኣመኖ ሃይማኖት ከየምልኽ እንተተኸልኪሉ፤ ናጽነት ስለዝተባህለ ናብራ ባርነት ዝንበር እንተኾይኑ-ናጽነት ትርጉማ እንታይ እዩ ኢልካ ምሕታት ግቡእ እዩ" ይብል።
ኣብ ስደት ኣብ ቀጠር ዝነብር ዜጋ፡ ኣብ ስደት ስለእነብር ከምቲ ኣብ ሃገር ዘሎ መዓልቲ ናጽነትና ከነኽብር ኣይንኽእልን ኢና። ዋላኳ ከምቲ እንደልዮ እንተዘይኮነልና፡ ከም ህዝቢ ንናጽነት ብዙሕ ዋጋ ስለዝኸፈልና ርዝነት መዓልቲ ናጽነትን ክብርታትናን ክንዕቅብ ይግባእ ኢሉ።
ኣብ ሃገረ ስዊድን ዝምንባሩ ገርጊስ ከማል፡ "ናጽነት ኩሉ ነገር እዩ ንዓይ። ኣብ ስደት ስለዘለኹን ብሕጊ እቲ ዝነብረሉ ዓዲ ስለዝምራሕ፡ ኣብ መዓልቲ ናጽነተይ ኣብ ስራሕ እየ ዘለኹ። ግን ሕጉስ እየ" ይብል።
ኣብ ስደት እተነብር ሰናይት ንጉሰ እውን መዓልቲ ናጽነት ኣብ ሃገራን ምስ ህዝባን ዘይምብዓላ እናተሰመዓ፡ ኣብ ሃገረይ ናጽነት ስለዝሰኣንኩ እየ ተሰዲደ። መዛኖይ መንእሰያት ኤርትራ፡ ኣብ ፈቀዶ ሳህራን ሊብያን ተደርቢና መጻወቲ ሊብያውያን ኬይንና። ኤርትራን ሰማእታትናን ናይ ኢዶም ኣይፈደናዮምን" ብምባል ብሃለዋታን ሃለዋት ህዝባን ተማርር።
ብዙሓት በዓል ናጽነቶም ከኽብሩ ካብ ስደት ናብ ኤርትራ ዝኣተዉ ከኣ ኣብ መራኸቢ ብዙሓን እታ ሃገር፡ ንናጽነትን ፕረዚደንት ኢሳይያስ ዘለዎም ክብርን ፍቕርን ገሊጾም እዮም።


text:
ሓድሽ ሕንፃ ቤተ ክርስቲያን ደብረ ሰማዕት ቅዱስ ቂርቆስ ደቀምሓረ (ደምበዛን) ተመሪቑ!
ብዕለት 04 ግንቦት 2011 ዓ.ም. ኣብ ሃገረ ስብከት ዓንሰባ ንኡስ ሃገረ ስብከት ዓተከሌዛን - ደቀምሓረ ደምበዛን ብስም ቅዱስ ቂርቆስ ሓድሽ ሕንፃ ቤተ ክርስቲያን ተመሪቑ። ኣብዚ ሥርዓተ ምረቓ ዋና ኣመኃዳሪ መንበረ ፓትርያርክን ጳጳስ ሀገረ ስብከት ዓንሰባን ብፁዕ ኣቡነ ባስልዮስ ፣ ጳጳስ ሀገረ ስብከት ማእከል ብፁዕ ኣቡነ ጴጥሮስ፣ ኣበምኔት ገዳም ደብረ ሲና ፣ ሊቀ ካህናት ሃገረ ስብከት ዓንሰባ፣ ካብ ርኁቕን ቀረባን ዝመጹ ውሉደ ክህነትን፡ ምእመናንን ምእመናትን ናይቲ ዕለት በረኸት ተሳተፍቲ ኮይኖም።
ሊቃውንት መዘምራን ካብ ዋዜማ ድኅሪ ቀትሪ ዝጀመረ ስብሐተ እግዚአብሔር ከብጽሑ ከለዉ፣ ብብፁዓን ጳጳሳት ድማ ብኣርባዕተ መኣዝን ናይ ውሽጢን ደገን ቤተ ክርስቲያን ሥርዓተ ተቀብኦ ተፈጺሙ።
ኣብ ሰዓታተ ለይቲ ናይ ሰንበት ሊቃውንት መዘምራንን ውሉደ ክህነትን ብዝግባእ ስብሓታት ምስ ኣብጽሑ፡ ብብፁዓን ጳጳሳት ዝተመርሐ ጸሎተ ቅዳሴ ተሠሪዑ።
ብድኅር’ዚ ታቦት፡ ብልብሰ ተክህኖ ዝለበሱ ውሉደ ክህነት እናተመርሐ፡ ብብፁዓን ጳጳሳትን ውሉደ ክህነትን ምእመናንን ምእመናትን ተዓጂቡ ሠለስተ ሳዕ ዘይሩ ኣብ ዝተዳለወሉ ቦታ ምስ ቆመ፡ ብጣቕዒት ኣቦታትን ብዕልልታ ኣደታትን ተሰንዮም ሊቃውንት መዘምራን ምዑዝ ያሬዳዊ ዝማሬ ኣስሚዖም።
ቀጺሎም ኃላፊ ክፍሊ ስብከተ ወንጌል ዘመንበረ ፓትርያርክ መሪጌታ ስምዖን በየነ፡ “ዛቲ ይእቲ ኆኅታ ለሰማይ/ እዚኣ ኣፍ ደገ ሰማይ እያ” ብዝብል ኣርእስቲ ብዛዕባ ካብ ዘመነ ኦሪት ጀሚሩ ክሳዕ ሕጂ ዘሎ ኣመሠራርታን ኣተሓናንፃን ኣተዓቃቅባን ቤተ ክርስቲያን ዝምልከት ትምህርቲ ሂቦም። መሪጌታ ስምዖን ኣብ ትምህርቶም፡ “ እዚ ቤት’ዚ ዝተሓንፀ ክንጥመቐሉ፡ ቃሉ ክንመሃረሉ፡ ሥርየተ ኃጢኣት ክንረኽበሉ፡ ክንቘርበሉ. . . ስለዝኾነ ክንግልገለሉ ይግባእ” ኢሎም።
ብድኅር’ዚ ብፁዕ አቡነ ባስልዮስ ኣብ ዘስምዕዎ ቃል፡ “ እዚ ቤተ እግዚአብሔር ነገልግለሉን ንግልገለሉ ስለዝኾነ፡ ደቅና ሃይማኖትን ሥነ ምግባርን ተማሂሮም ናብ እግዚአብሔር ዝቐርብሉ ቤት ብምዃኑ ሕዝቢ ብትግሃት ክዓዪይ ምኽርን ማዕዳን ሂቦም። ነቶም ነዚ ቤተ ክርስቲያን ተጀሚሩ ክሳብ ዝፍጸም (ልዕሊ 10 ዓመት) ብገንዘቦምን ንዋቶምን ብጉልበቶምን ጻዕሮምን ዘገልገሉ ንዅሎም መሪቖምም። ከምኡ’ውን ኣብ መመረቕታ ዝተገብረ እንግዶትን ኣኽብሮትን ኣመስጊኖም።
ኣብ መወዳእታ ብመሪሕነት ብፁዓን ጳጳሳት፡ ቡራኬን ጸሎተ ምህላን ምስ ተገብረ ታቦት ናብ መንበረ ክብሩ ኣትዩ።


text:
ውድድር ቅድድም ኣግማል ንዝኽሪ ብሩራዊ ...
ውድድር ቅድድም ኣግማል ንዝኽሪ ብሩራዊ
ኢዮቤልዩ ምድምሳስ ናደው እዝ
ካብ 17-19 2013 ብድምቀት ንዝተዘከረ ብሩራዊ ኢዮቤልዩ ምድምሳስ እዚ ናደውን ምሕራር ኣፍዓበትን ንምድማቕ ብፈደረሽን ቅድድም ኣግማል ዞባ ሰሜናዊ ቀይሕ-ባሕሪ ዝተዳለው ውድድር ቅድድም ኣግማል ብ 18 መጋቢት 2013 ኣብ ከተማ ኣፍዓበት ተኻይዱ።
ኣብቲ ኣብ ሰለስተ ደረጃታት ተኸፋፊሉ ዝተኻየደን ንሓያለ ነጋድያን ዝኽሪ ጽንብል ምድምሳስ እዚ ናደው ዘዘናግዐን ቅድድም፣ Read more
ጋንታ ኣትሌቲክስ ኤርትራ ኣብ ሻምፕዮና ትሕቲ...
ጋንታ ኣትሌቲክስ ኤርትራ ኣብ ሻምፕዮና ትሕቲ ዕድመ
ኣትሌታት ኣፍሪቃ 2013
by Dirar Fessahaye | 10 ኣትሌታት (ሓሙሽተ ካብአን ደቀንስትዮ) ዝሓቖፈት ሃገራዊት ጋንታ ኣትሌቲክስ ኤርትራ ትሕቲ ዕድመ ኣትሌታት ካብ 28-31 መጋቢት 2013 ኣብ ዝካየድ ቀዳማይ ኣፍሪቃዊ ውድድር ትራክን ፊልድን ትሕቲ ዕድመ ኣትሌታት ( 1st African youth Athletics Championship) ንምስታፍ ሰንበት 24 መጋቢት ናብ ናይጀርያ ኣምሪሓ። እዛ ብኣሰልጣኒ በርሀ ኣስገዶም እትእለ ናይ ትሕቲ ዕድመ ሃገራዊት ጋንታ ኣትሌቲክስ ኣብቲ ኣብ ከተማ ዋሪ (ናይጀርያ) ዝካየድ ኣህጉራዊ ውድድር፦ Read more
ዕውት ሰለማዊ ሰልፊ ማሕበረኮም ሽወደን ኣንጽር...
ዕውት ሰለማዊ ሰልፊ ማሕበረኮም ሽወደን
ኣንጽር ዘይሕጋዊን ዘይፍትሓዊን
መበል 12 ምርኢት መጻሕፍቲ ኤርትራ “መጽሓፈይ...
መበል 12 ምርኢት መጻሕፍቲ ኤርትራ
“መጽሓፈይ መሓዛይ” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ተኸፊቱ።
መበል 12 ምርኢት መጻሕፍቲ ኤርትራ፣ “መጽሓፈይ መሓዛይ” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ብ22 መጋቢት ኣብ ኣዳራሽ ኤክስፖ ሚኒስተር ትምህርቲ ኣቶ ሰመረ ርእሶም መሪቑ ከፊትዎ።
ኣወሃሃዲ ናይ’ቲ መደብ ኣቶ ይስሓቅ ዮሴፍ ኣብ ዘስመዖ ቃል፣ እቲ ምርኢት ኣብ ዝሓለፉ 11 ዓመታት ብዝተኻየደ ጻዕሪ ርኡይ ምዕባለ የመዝግብ ምህላዉ፤ ናይ ሎሚ ዓመት ጽፉፍ ውዳበ ድማ ነዚ ዘነጽር ምዃኑ ብምምልካት፣ ኣብ ኩለን ዞባታት ክቐረብ ምዃኑ ገሊጹ።
ኣብ’ዚ ክሳብ 31 መጋቢት ዝጸንሕ መደብ፣ ካብ ህጻናት ክሳብ ተማሃሮ ላዕለዎት ትካላት ትምህርቲ ዘገልግል ምጽሓፍቲን ካልእ ፍርያት ሕትመትን ንምርኢት ቀሪቡ’ሎ። Read more
ኤርትራውያን ተቐማጦ ቶሮንቶ ኣብ ቍጠባዊ ወፍሪ...
ኤርትራውያን ተቐማጦ ቶሮንቶ
ኣብ ቍጠባዊ ወፍሪ ብዝለዓለ
ከምዝሳተፉ ኣረጋጊጾም
Read the full PDF here


text:
መንግስቲ ኢትዮጵያ ንሕገ-መንግስታዊ መሰል ዜጋታቱ ከኽብር ሚኒስትሪ ወፃኢ ኣሜሪካ ጸዊዑ
ዋሽንግተን—
ላዕለዎት ሰበ-ስልጣን’ቲ ቤት ዕዮ፣ ነቲ ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ኦሮምያ ዝተፈጥረ ኩነታት ኣልዒሎም ምስ መራሕቲ ኢትዮጵያ ከምዝተዘራረብሉ፣ ወሃቢ ቃል ቤት ዕዮ ሚኒስቴር ወፃኢ ኣሜሪካ ጆን ኪርብይ ገሊፁ።
ኣሜሪካ ብዛዕባ እቲ ዝተፈጸመ ዕግርግር ናፃ ኣፃራዪ ኣካል ክቀውም ኣለዎ ኢላ’ዶ ትኣምን? ዝብል ሕቶ ቀሪቡሉ ጆን ኪርብይ ‘እቲ ኣነ ክብሎ ዝኽእል፣ በቲ ኣብ ኦሮምያ ዝተፈጥረ ኩነታት ዓሚቅ ሻቅሎት ሓዲሩና’ሎ በለ።
‘ሓደ ሓባራዊ ምርድዳእ ኣሎ። ምስ’ቲ ማሕበረ-ሰብ ብሕልፊ ምስ መንእሰይ ወለዶ ዝሓሸ ምርድዳእ ክህሉ ከምዝግባእ፣ ንመሰረት እቲ ዕግርግር ምንፃር ኣገዳሲ ምኻኑ’ ኢሉ።
መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ኣብ’ታ ብዙሕነት ዘለዋ ሃገር ንናይ ዜጋታት ሕገ-መንግስታዊ መሰላት ምእካብ፣ ምፅሓፍን ብናፃ ሓሳብካ ምግላፅን ንክረጋግፅ ኣሜሪካ ትፅውዕ ኢሉ ወሃቢ-ቃል ቤት ዕዮ ኣሜሪካ ጆን ኪርብይ።


text:
ኣገናዕ ኣብዚ እነሀልካ ሓቀኛ መደረ ሰላም ኢትዮ-ኤርትራ!!!!!
ኣገናዕ ኣብዚ እነሀልካ ሓቀኛ መደረ ሰላም ኢትዮ-ኤርትራ!!!!!
ምሕረት ኣርኣያ
(ህዝቢ ትግራይ ምእንቲ መሰል ርእሰ-ውሳኔ ህዝቢ ኤርትራ መስዋእቲ ከፊሉ ኢዩ። ሎምውን ንፋስ ብዝመጸ መጺኡ ዘዘው ዘይብልን ዝይጎድብን ህያው መርገጺና ኢዩ!!!) ኣገናዕ መራሕ መንግስቲ ክልል ትግራይ ዶ. ደብረጸን ገብረሚካኤል
ቀዳማይ ምኒስተር ኢትዮጽያ ኣብየ ኣሕመድ ምድማር ዝብል ኣብ ፖሊቲካ ዓለምና ኣብ መንጎ ክልተ ልኡላውያን ሃገራት ኣብ ዝግበር ዲፕሎማስያዊ ዝምድና ተሰሚዑ ዘይፈልጥ ስነ-ቃል ተርሚኖሎጂ ብጥቃም “ኣነን” ” ኢሱን” ተደሚርና ኢና ክብለና ተሰሚዑ። ኣብ መንጎ ክልተ ልኡላውያን ሃገራት ወትሩ ከም ልሙድ ክግበር ዝረአ ዝምድና ንሓባራዊ ረብሓን ጠቅምታትን ሃገራት ዝውዕል ሚዛኑ ዝሓለወን ንጹር መልእኽቲ ዘመሓልስልፍን ሓሳብ ምቅራብ ደኣ እምበር ተደሚርና ተቀኒስና ተመቂልና ብዝብል ክፉትን ብዙሕ ትርጉም ዝውርሃቦን ዘተሓትትን መልእኽቲ ከመሓላልፍ ዝኽእል ናይ ዲፕሊማሲ ቛንቛ ተሰሚዑ ዘይፈልጥ ኣገራሚ ኢዩ ነሩ። ነፍሲ ወከፍ መራሒ ሃገር ኣብ ውሽጣዊ ጉዳይ ሃገሩን ህዝቡን ይጠቅም ኢዩ ዝበሎ መግለጽን ሓሳብን ከዘውትር መሰሉ ኢዩ። እቲ ክመርሖ ዝወከሎ ህዝቢ ድማ ብትካላቱ ይቆጻጸሮን ይከታየሎን ብኡ መሰረት ወይ ክቅበሎ ወይ ክነጽጎን ክእርሞን ድማ ናቱ ጉዳይ ኢዩ። ቀ/ሚኒስተር ኣብየ ኣሕመድ ውን ኣብ ውሽጣዊ ጉዳይ ኢትዮጽያ ይሓይሽ ዝበሎ ተርኒኖሎጂን ሓሳባትን ክጥቀም ንዑኡን ንህዝቢ ኢትዮጽያን ዝምልከት ስለዝኾነ ንዓና ንኤርትራውያን ኢትዮጽያ ከም ጎረቤት ሃገር ንጽቡቅ ትምኒትና ንመርገጽና ብንጹርን ካብ ምግላጽን ሰናይ ምምናይን ሓሊፍና ጉዳይ ኢትዮጽያ ብቀጥታ ዝምልከተና ኣይኮነን። ኣብ መንጎ ኢትዮጽያን ኤርትራን ዝጸነሐ ሕሉፍ ተመኩሮ ኩሉ ግዜ ተሃዋሲ ናይ ገዛኢትን ተገዛኢትን ታሪኽ ስለዝኾነ ከም ግቡእ መራሕቲ ክልቲኤን ሃገራት ንዝምድናታተን ኣመልኪቶም ዝህብዎ መግለጽን መደረን ኣዚዩ ጥንቁቅን ንዝሓለፈ ቁስሊ ዘይነክእን ሓላፍነታውን ክኸውን ይግቦኦ።
ህዝቢ ኤርትራ ናይ መሬቱ ነጻነት ድሕሪ ምርግጋጽ ኣብቲ ካልኣይ ፍትሓዊ ደሞክራስያዊ ስርዓት ንምምስራት ዝዓለመ ትጽቢታቱ ዘይተጸበዮ ናይ ህግደፍ ጥልመት ኣጋጢምዎ። ሎሚ ነዚ ናይ ሓደ ውልቀ መላኺ ዝኾነ ስርዓት ዘይቀበጸ ኤርትራዊ የለን። ኩሉ መዳያዊ ሂወት ወዲ-ሰብ ብብዙሓት ተጻረርቲ ኣረኣእያታት ዝቆመ ምዃኑ ስነ-መጎታዊ ሓቂ ኢዩ። ስለዚ ዋላ እቶም ኣብ መንግስቲ ህግደፍ ዘለው ሰበስልጣንን ሰብ መዝን ካልኦት ኣካላትን ነዚ ህግደፍ ንህዝቢ ኤርትራ ጠሊሙሉ ክኸዶ ዝርከብ ጉዕዞ ኩሎም ሚእቲ ካብ ሚእቲ ይቅበልዎ ኢዮም ክበሃል ኣይከኣልን ኢዩ። ከም ኣብነት ንምኒስተር ብርሃነ ኣብረሀ ክውሰድ ይከኣል ኣብ ርእሲኦም ክውሰድ ንዝኽእል ሓደጋ ፈሊጦም ብውሽጦም እናተሳቀዩን እናተሓመሱን ዝነብሩ ሰብ ሕልና ከምዘይሳኣኑውን ኣድማሳዊ ሓቂ ኢዩ። እቶም ንህግደፍ ምሉእ ሕልኖኦም ብምሻጥ እከይ ተግባራት ዝፍጽሙ ሞራል ዘይብሎም ኣብ ውሽጢ ሃገር ነቲ ስርዓት ከሳስዩ ዝርከቡ ኣብ ኣብ ወጻኢ ሃገራት ድማ ከምቲ ” ዒሉ ኣነ እንታይ ግደይ ድሕረይ ሳዕሪ እንተዘይበቚሉ” ዝበሃል ምስላ ዓዲ በጺሕካ ምምላስ ጥራሕ ዝሃሞም ውሑዳት ደገፍቲ ህግደፍ ውን ኣይሰኣኑን ኢዮም። ስለዚ ህግደፍ ሎሚ ንህዝቢ ኤርትራ ብሓውን ሓጺንን ክገዝኦ ከምዝርከብ ይትረፍዶ ንጎረባብትና ኣህዛብ ንምሉእ ዓለምውን ብሩህ ኢዩ። ካብዚ ንኹሉ ብሩህ ዝኾነ ሃለዋት ዶ. ኣብየ ኣሕመድ ንኤርትራን ህዝባን ምስቲ ኣብ ውሽጣዊ ጉዳይ ኢትዮጽያ ኣብ ገሊኡ ብዝመሳሰል ኣብ ገሊኡ ድማ ብዝገራጮ ኣገባብ ብዙሕ ትርጉም ብዝወሃቦ ተደሚርና ዝብል ኣሻቃሊ ተሃዋስን ቀይዲ ዘይብሉ መደረ ከስመዓና ኣይተጸበናን። የግዳስ ንሃለዋት ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ግምት ዘእተወ ኣብ ልዕሊቲ ወሪድዎ ዝርከብ ጭቆና ካልእ ቀንዲ ዕላምኡ ዘይተፈልጠ ዘሻቅል መደረ ክቀርብ ኣይበልናን። ይኹን እምበር ብዕለት 11/9/2018 ብኣጋጣሚ ምኽፋት ዶብ መስመር ዛላ-ኣምበሳ መራሕ መንግስቲ ህግደፍን ቀ/ሚ/ ኢ/ዶ.ኣሕመድን ኣብ ዝተረኽቡሉ ኣጋጣሚ ኣብ ፊቶም ደው ኢሉ ብትብዓት ከምቲ ወትሩ ካብ ህዝቢ ትግራይን መራሕቱን እንሰምዖ ንጹር መርገጽ ሎሚውን መራሕ መንግስቲ ክልል ትግራይ “ህዝቢ ትግራይ ምእንቲ መሰል ርእሰ ውሳኔ ህዝቢ ኤርትራ መስዋእቲ ከፊሉ ኢዩ። ሎሚውን ንፋስ ብዝመጸ መጺኡ ዘዘው ዘየብሎን ዝይጎድብን ህያው ዝኾነ መርገጺና ኢዩ” ዝበሎ ኣብ ሕልና ህዝቢ ኤርትራ ንዘለኣለም ዝነብር ንሉኣላውነት ህዝብን ሃገርን ኤርትራ ዘኽብር ንጹርን ዘየተሓትትን ዘየሻቅልን መደሩኡ ንዶ. ደብረጸን ገብረሚካኤል ኣገናዕ ኣብዚ እነኻ ብሩህን ሓቀኛ ንፍቅርን ሰላምን ዝዕድም መደረ ከይበልናዮ ክንሓልፍ ኣይንመርጽን።


text:
ውላድ እንተ ኣብዩክን
- ክትወልዳ ትደልያ ዲኽን፧
- ግን ከ ክትጠንሳ ኣይከኣልክንን ወይ ጥንሲ ምሓዝ ኣብይክን፧
- ኣብ ከምዚ ኩነታት ከለኽን ብኸመይ ኣብ ጀርመን ሓገዝ ክትረኽባ ከም ትኽእላ ሓርቢቱክን፧
ብዙሓት ጽምድታት ውላድ ይምነዩ እዮም። እንተ ወሓደ ሓደ ዓመት ምሉእ ቀጻልን ብዘይ መከላኸልን ጾታዊ ርክብ ፈቲኖም ከብቅዑ ጥንሲ እንተዘይተፈጢሩ፡ ዝኾነ ናይ ድቂ ምሓዝ ወይ ምምካን ጸገማት ከምዘሎ ርዱእ እዩ። እቲ ምኽንያት ናይዞም ጸገማት ድማ ወይ ኣብ ወዲ ተባዕታይ ወይ ኣብ ጓል ኣንስተይቲ ክኸውን ይኽእል እዩ። ምናልባሽ ናይ ዕድመ ጸገማት፡ ናይ ሆርሞን ጉድለታት ወይ ድማ ካብ ወለዶ ዝመሓላለፍ ምኽነት ወይ ውን ረኽሲ ማህጸን (ኢንፈክሽን) ገለ ካብቶም ንጥንሲ ዝዕንቅጹ ጸገማት እዮም።
መብዛሕትኡ እዋን እቲ ዝቐለለ ዝሓጸረን መንገዲ ስለ ዝኾነ ኩነታት ዘርኢ ወዲ ተባዕታይ እዩ ዝምርመር። እቲ መርመራታት ናይ ጓል ኣንስተይቲ ግን ብዙሕ መሰናኽል ዝዓሰሎን ብደቂቕ ኣተክሮ ዘድልዮን ኩነታት እዩ።
እቲ ጸገም ድቂ ዘይምሓዝ እንተ ተነጺሩ፡ ግን ከኣ እቲ ናይ ዑቕባ መስርሕክን እንተ ዘይተወዲኡ ናይ መድሕን ሂወት (ኢንሹራንስ) ምሉእ ብምሉእ ስለ ዘይብልክን፡ እቲ ወጻኢታት ናይ ምምሕያሽ ድቂ ዝግበር ሕክምናዊ ክንክን ዋላ እኳ ካብ መጠን ንላዕሊ እንተ ከበረ፡ ባዕልኽን ክትሽፍንኦ ክትግደዳ ኢኽን። ዋላ እውን ምሉእ ናይ ሂይወት መድሕን እንተ ኣለክን እውን ዝተወሰነ ገንዘብን ተጽዕኖን ባዕልኽን ክትስከምኦ ኣለክን።
ናይ ምፍራይ ድቂ ሕክምና ወይ ብናይ ሆርሞን ሕክምናዊ ኣገባብ ወይ ናይ ዘርኢ ወዲ ተባዕታይ ወፈያ „ሰብ-ሰርሖ ድቂ“ (IVS und ICSI) ክሰላሰል ይከኣል።
እዞም ናይ donum vitae ኣማኸርቲ ድማ ኩሉ ሓበሬታ ብዛዕባ ተኽእሎ ድቂ ምሓዝ፡ ኣካላዊ መስርሓት፡ ዕድላትን ሳዕቤናትን እቲ ሕክምና ምኽሪ ክልግስልክን ይኽእሉ እዮም።
ድሌት ውላድ ዘይምርዋይ ኣብ ሂይወትክን ይኹን ምስ መጻምድትኽን ከቢድ ተጽዕኖ ከስዕበልክን ይኽእል እዩ። ብፍላይ ብቐሊሉ ክትጠንሳ ከምዘይትኽእላ ኣብ ትፈልጣሉ እዋን፡ ዝተፈላለዩ ስነ-የእሙራዊ፡ ኣካላዊን መንፈሳዊን ጸገማት ከምኡ ድማ ተስፋ ናይ ምቑራጽ፡ ምንዋሕ ትጽቢት፡ ጓሂ ፈጢሩ ኣብ ሓዳርክን ወይ ምስ መጻምድትኽን ብዙሕ ግጭት ከስዕብ ይኽእል እዩ።
ሓደ ካብቲ ንሕና ንህቦ ኣገልግሎት እምበኣር ኣብዚ ከቢድ እዋን እዚ ንዓኽን ኣብ ጎንኽን ኮይና ምስናይ እዩ። ግዜና ወሲድና ድማ ዘለክን ሕርቃን፡ ሓዘን፡ ቅንኢ፡ ብሰንከይ ዝብል ስምዒታትን ምሳና ክትዘራረባሉ ድሉዋት ኢና። ብተወሳኺ ድማ ብዛዕባ ትርጉም ውላድ ኣብ ሃገርክን ኮነ ብዛዕባ ጸቕጢ ስድራቤት ገምጊምና ካልእ ኣማራጺታት እንተሎ ነናዲ።


text:
ዶ/ር ፈትየን ኣባይ ውድብ ሕብረት ኣፍሪካ ኣብ ዘካይዶ ዓመታዊ ሽልማት ብሉፃት ሊቃውንቲ ኣብ ናይ 2014 ዘበነ ውድድር ተዓዊተን።
ዶ/ር ፈትየን ኣብቲ ዓወት ዘበፀሐን ኣብ ትግራይ ኣብ ‘ቶም ዝሓለፉ 5 ዓመታት ኣብ ዘርኢ ስገም ኣብ ዘካየደኦ ምርምር ሰለስተ ምሩፃት ዓሌት ስገም ስለዝረኸባን በዚ ድማ ሓረስቶት ክጥቀሙ ስለዘኽአላን እዩ። ዶ/ር ፈትየን ምስ ሓረስቶት ትግራይ ብምዃን ኣብ ዘካየደኦ ሳይንሳዊ ምርምር ፈላሚት፣ፈቲናን ሕርይትን ዝተሰየማ ምሩፃት ዓሌት ዘርኢ ስገም ተረኺቡ’ሎ።
በዚ ዕዉት ምርምር እዚ ሓረስቶት ትግራይ ካብ ሄክታር 20 ኩንታል ስገም ዝረኽቡ ዝነበሩ ሎሚ ኣብቲ ምሒር ድርቂ ዝሃስዮ ከባቢታት ትግራይ 40 ኩንታል ይረኽቡ ኣለዉ፤ ኣብቲ ፅቡቕ ክራማት ዝረክብ ከባቢታት ድማ 60 ኩንታል ክረኽቡ ክኢሎም እዮም፤ እዚ ድማ ዓብዪ ለውጢ እዩ ኢለን ዶ/ር ፈትየን።
ውድብ ሕብረት ኣፍሪካ ነቲ መርሃ ግብሪ ሽልማት ብ2009 ዓ.ፈ ዝጀመሮ እንትኾን ዶ/ር ፈትየን ኣባይ ነቲ ሽልማት ዝተዓወታ ፈላሚት ኢትዮጵያዊት በዓልቲ ሞያ ሕርሻ እየን።
ዶ/ር ፈትየን ኣብ ዩኒቨርሲቲ መቐለ ንዝሓለፉ 20 ዓማውቲ ዘምሀራን ኣብ ካልኦት ሃገራት ኣፍሪካ ብሞያአን ዝሳተፋን ኣብ ከይዲ ስረሐን ልዑል ምስግናን ብርክት ዝበለ ሽልማትን ዝረኸባ ተመራማሪት እየን።


text:
እታ ጋንታ ንትግራይ ወኪላ ናብ ብሄራዊ ሊግ ኢትዮጵያ ዝሓለፈት ብሕታዊት ጋንታ እያ፡፡ ኰይኑ ግና ንተፃወቲ፣ንኣሰልጠንትን ካልኦት ኣባላት እታ ጋንታን ሓዊሱ 30 ሰባት ዛጊድ መሃያ ኣይረኸቡን፡፡
ፀሓፊ ቦርድ እታ ጋንታ ኣይተ ዘርኣይ ተስፋይ ምምሕዳር ራያ ዓዘቦ ዛጊድ 1.2 ሚልየን ቅርሺ ወፃኢ ከምዝገበረሎም ንኢዶም መሃያ ንምኽፋል ግና ልዕሊ ዓቕሙ ኰይኑ'ሎ ኢሎም፡፡
ዋና ኣማሓዳሪ ወረዳ ራያ ዓዘቦ ኣይተ ክፍሎም ሃይለ ብወገኖም እቲ ወረዳ ንምግቢ፣ንመደቀሲ፣ንመጓዓዝን ንመዓልታዊ ዓስቢን ይኸፍል'ሎ ኢሎም፡፡ ሓደ ኣጀንዳ ልምዓት ገይሩ ብምውሳድ ድማ ብዛዕባ እቲ ፀገም ምስ ህዝቢ ይዝትየሉን ገንዘብ የዋህልልን ምህላዉ እውን ተዛሪቦም፡፡
ካብዚ ብተወሳኺ ክልላዊ ምምሕዳር ነቲ ፀገም ክፈልጦ ከምዝተገብረን ሓገዝቲ ኣካላት ዘዝኻኣልዎ ንኸበርክቱ ፃውዒት ከምዝቐረበን ኣይተ ክፍሎም ገሊፆም፡፡ ኣባላት እታ ጋንታ በቲ ኣጓኒፉዎም ዘሎ ፀገም ከይተምበርከኹ ጉዕዞኦም ክቕፅሉ ድማ ተላብዮም፡፡
ፕሬዚደንት ፌደሬሽን ኩዕሶ እግሪ ትግራይ ኣይተ ሐሸ ለማ እቲ ፀገም ልዕሊ ዓቕሚ እቲ ወረዳ ምዃኑ ንፈልጥ ኢና፤ ናትና ግደ ድማ ኣብ ወረዳታት ጋንታታት ንኽጣየሻ ምምራሕን ሞያዊ ዓቕሚ ንኸጥርያ ምስልጣንን እምበር ገንዘባዊ ዓቕሚ እቲ ወረዳ እዩ ከተኣኻኽብ ዝግበኦ ኢሎም፡፡
ጋንታ ኩዕሶ እግሪ ራያ ዓዘቦ ዓሚ ብደረጃ ሃገር ኣብ ኣርባምንጭ ኣብ መንጎ 38 ጋንታታት ኣብ ዝተኻየደ ግጥም ካብተን ናብ ብሄራዊ ሊግ ዝሓለፋ 8 ጋንታታት ራብዓይ ደረጃ ሒዛ ዝሓለፈት ብሕታዊት ጋንታ ትግራይ ምዃና ይፍለጥ፡፡


text:
“ክንብርኵት ከይንብርኵት ቅድም ቀዳድም ኣብ ማይ ዘለዎ ንብጻሕ”
ኤርትራዊ መንእሰይ ዝያዳ ኵሉ ክፋል ሕብረተሰብና ኣደራዕ ስርዓት ህ.ግ.ድ.ፍ ኣብ ነብሱ ዝጸሓየ ወለዶ ኢዩ፡፡ ስርዓት ህ.ግ.ድ.ፍ ነዚ ናጽነት ዝተረከበ ወለዶ ንምድሃኽን፡ ካቡኡ ሓሊፉ እውን “እሺ” ኢሉ ዝንብርከኽ ሙኡዙዝ ግልያ ንምቕያር ፡ ሳዋ ዝበሃል ብቝዱስ ዕላማ ዝተለበጠ ተንኮል ኣሊሙ፡ ህይወቱ ብጕቡእ ከይመርሕ፡ ከይመሃር፡ ከይሰርሕ፡ ሓዳር ከይገብር፡ ዓዲ ዊዒል ገይሩ፡ ንዓስርተታት ዓመታት ብሽም “ ወፍሪ ዋርሳይ ይከኣሎ- ወፊሪ ባርነት” ሓንስብ ምስ ኣተኻዮ ዘየውጽእ ዳስ ሓውያ ሚሂዙ፡ ኣብ ጸቢብ መሸንቖቛ ብምእታው፡ ሰብኣዊ መሰላቱ ገፊፉ፡ ናብ ተራ ግዑዝ ነገር ቀይርዎ ይርከብ፡፡ ሎሚ ኤርትራዊ መንእሰይ ኣብ ገዛእ ሃገሩ መፈጠሩ ኣጽሊእዎ “ ካብ ተስፋ ዘይብሉ ህይወት፡ ተስፋ ዘለዎ ሞት” ዝብል ዓቕሊ ጽበት ዘንቐሎ ምስላ ምሂዙ፡ ዝረኸበ ይርከበኒ ኢሉ ንቕድሚኡ ገጹ ሃጽ ኢሉ ይጠፍእ ኣሎ፡፡ ምድረ-በዳ ሳህራ ዝበልዖ፡ መደተራኒያን ባሕሪ ዝወሓጦ፡ መላሲ ኣውያት ዘይብሉ ኣብ ጕዕዞ ስደት ዝማሰንን ዝጠፍኤን ማእለያ የብሉን፡፡ እቲ ፍኑው ስደት ገና ወሓዚ ስለ ዘሎ፡ ጽባሕ ንግሆ እታ ሃገር ንመን ሒዛ ክትተርፍ ኢያ ዝብል ርዱእ ስክፍታ ክነቕል ግደነት ኢዩ፡፡ እኵይ ውልቐ ምልካዊ ስርዓት ኢሰያስ ኣብ ስልጣን ክሳብ ዝሃለወ ድማ እዚ ዋሕዚ ስደት መናእሰይ ኤርትራ ደው ዝብል ኣይኮነን፡፡ ሎሚ ሃገርና ኤርትራ ህላዊኣን ህላወ ሕዝባን ፍጹም ደቢኑ፡ ናብ ጥፍኣት ገጻ ተንከራሩ ከም ዘላ ዘይተዓዘበ ዜጋ ኣሎ ክብሃል ኣይድፍርን፡፡ጥፍኣት እዛ ኣሽሓት ቡሉጻት ደቃ ከፊላ ዝተጠረየት ሃገር፡ ኣእጋርካን ኣእዳውካን ኣጣሚርካ ምርኣይ ግና ካብቲ ቡኡንቡኡ ዘዝንበልካ ሕልናዊ ወቐሳ፡ ዘይሩ ዘይሩ ናይ ታሪኽ ተወቓሲ ካብ ሙዃን ስለ ዘይድሕነካ፡ ኵሉ ኤርትራዊ መንእሰይ ኣብ ዝሃሉ ይሃሉ፡ ሃገሩን ሕዝቡን ካብ ጥፍኣት ዘድሕነሉ እዋን ኣኺሉ ኣሎ፡፡
ኤርትራዊ መንእሰይ ሽሕ እኳ ካብታ ዝፈትዋን እትፈትዎን ሃገሩ ተፈልዩ ክነብር ኣብ ስደት ክሰፍር እንተተቐስበ፡ ንሓንቲ ለይቲ እውን እንተኾነ ቀሲኑ እፎይ ኢሉ ዝሓደረላ ለይቲ የላን፡፡ ኣብቲ ንደሞክራሲያዊ ዓወት ዝግበር ዘሎ ግብግብ ምስ ስርዓት ህ.ግ.ድ.ፍ እጃሙ ካብ ምብርካት ዓዲ ኣይወዓለን፡፡ ኮይኑ ግና ዲያስፖርዊ ደምበ ተቛውሞ ክንዲ ኣንጻር እቲ ዕጫን ሃገርን ሕዝብን ጨቢጡ ሒዙ ዘሎ ስራዓት ህ.ግ.ድ.ፍ ዝምክት፡ ኣብ ነሕድሕዱ ክመናጨትን፡ ክፈናጨልን ሓይሊ ጸዓቱ ስለ ዘህልኽ፡ ኣብዘን ዝሓለፋ ዓሰርተ ዓመታት ድማ ክንዲ ኣብቲ እዋናዊ ሕቶታት ሕዝቢ ኣተኵሩ ንስርዓት ህ.ግ.ድ.ፍ ካብ ስልጣን ንምእላይ ዝጽዕት፡ ኣብ ጓል መንገድታት እንዳድሃበ ንቃልሲ ኣንጻር ምልኪ ጫሌዳ እንዳፈጠረ ኣብ ሸንኮለል ስለ ዘእትዎ፡ ኣብ ስደት ዝቐመጥ ኤርትራዊ መንእሰይ ከምቲ ዝድለ ኣብ ቃልሲ ንደሞክራሲያዊ ለውጢ ከይሳተፍ ካብቶም ሓኒቖም ዝሓዝዎ ምኽንያታት ሓደ’ዩ ክብሃል ይከኣል፡፡ እዚ ምፍንጫላት ደምበ ተቛውሞ ኣብ ሕዝብና ብሓፈሻ፡ ኣብ መንእሰያት ኤርትራ ድማ ብፍላይ ዝፈጠሮ ናይ ተስፋ ምቝራጽ ስምብራት ብቐሊል ዝግመት ኣይኮነን፡፡ እንተኾነ ኣብ ናይ ካልኦት ድኽመታት ነብስኻ ወሺልካ፡ በደላት ካልኦት ክትጽብጽብ ምውዓል ተዓዋቲ ስለ ዘይገብረካ፡ መንእሰይ ኤርትራ ኣያ ታሪዅ ኮይኑ : እቲ ዝግብኦ ተራ ክጻወት: እቲ ብኡዱድ መግዛእቲ ህ.ግ.ድ.ፍ መፈጠሩ ዝጸልኤ ውጹዕ ሕዝቢ ኤርትራ፡ ኣብ ረመጽ መጋሪያ ሓዊ ኮይኑ ድምጹ ብዓውታ ንቅሉጡፍ ለውጡ ይድሄ ኣሎ፡፡
መንእሰይ ኤርትራ ካብቲ ኣብ ሰሜን ኣፊሪቃ ዝተቐልቐለ ባርዕ ሕዝባዊ ናዕቢ ዝመሃሮ ነገር እንተሎ፡ መንእሰይ ዝተጸምበሮ ቃልሲ ስሉጥ ፡ ቍልጡፍ ኣድማዒ ሙዃኑ ኢዩ። እዚ ተረኽቦ እዚ፡ ነቲ ተዳኺሙን ፡ ለሽ ኢሉን ዝጸንሔ ኒሕ መንእሰይ ኤርትራ ከምብሓድሽ ከም ዝዅሉዖን ከምዘበራብሮን ኣይንማትኣሉን፡፡ በዚ ኢዩ ድማ ኣብ ስደት ዝቕመጡ ኤርትራውያን መንእሰይት፡ ዘመናዊያን መራኸቢ(social network) ከም በዓል ፌይስ ቡክ ፡ ቲውተር ብምጥቓም፡ መንእሰያት ኣብ ትሕቲ ሓደ ጽላል “ ስምረት መንእሰይ ኤርትራ ንለውጢ” ብምጥርናፍ ንወሳኒ ቃልሲ ተበጊሶም ዘለው፡፡ መንእሰያት ቱኒዚያ፡ ግብጺ፡ ከሙእውን ካልኦት ሃገራት፡ ንዘመናዊ መራኸቢታት (Social network) ከም መራኽቢ ድልድልይ ተጠቒሞም ቅልጡፉን ስሉጥን ጥርናፈ ብምፍጣር፡ ውልቐ መለኽቲ ፡ኣብ ወርሒ ዘይመልእ ግዜ ክቕይሩ ተዓዚብና ኢና፡፡ ሽሕ እኳ ኣብ ውሽጢ ሃገርና ስርጋሔ ኢንተርነት ዱሩት ሙዃኑ ዘይንዝንግዕ እንተኾና፡ ዘሎ መራኸቢ ብዙሓን ከም ሳታላይት ረድዮ ዝኣመስሉ ተጠቒምና መልእኽትና ናብ ውሽጢ ዓዲ ብምዙራቕ፡ ምስቶም ኣብ ውሽጢ ሃገር ዝንቐሳቐሱ መንእሰያት ኣሕዋትና ቀለቤት ብምፍጣር፡ ደረኽቲ ለውጢ ካብ ሙዃን ግና ዝዓግተና ሓይሊ የልቦን፡፡ ድሮ እኳ እዚ ብ( Eritrean Youth Solidarity for Change – EYSC) ዝፍለጥ ፌስ ቡክ ዝመደበሩ ደምበ መንእሰያት ኤርትራ፡ ኣብ ውሽጢ ክልተ ሰሙን ዘይመልእ ግዜ ልዕሊ 3000 ተጸምቢሮሞ፡ ክሳብ 40% ኣብ መዓልቲ ወሰኽ እንዳርኣየ ንቕድሚት ገጹ ይውንጨፍ ኣሎ። ምናልባት እቲ ትማሊ “ናይ ኢንተርነት ኣናብር” እንዳተባህለ ዝሕጨጨሉ ዝነበረ ባይታ፡ ሎሚ ኣብ ውሽጢ ወርሒ ዘይመልእ ግዜ ናይ ሰላሳ ዓመታት ውልቐ-መለኽቲ ነበረ ያ ነበረ ዝገበረ፡ መስተንክራዊ ሓይሊ ክፈጥር ከም ዝኽእ ስለ ዘመስከረ “ ናይ ኢንተርነት ሰውራ” ዝብል ስም ክወርስ ኪኢሉ ኣሎ፡፡ ስለዚ መንእሰያት ኤርትራ በዚ ለውጢ እዚ ክጽለውን ክበራቱዑን ናይ ግድን ስለ ዝኾነ፡ ምስ ግዜን ኵነታትን ተዓጻጺፎም፡ ሃገሮምን ሕዝቦምን ካብ መንጋጋ ስርዓት ህ.ግ.ደ.ፍ ኣናጊፎም፡ ኵለንትናዊ መሰላት ሕዝባ እተኽብር ብልጽግትን ምዕብልትን ሃገር ንምፍጣር ሎሚ ዝያዳ ኵሉ እዋን ክዕጠቝሉ ከም ዝግባእ ምዝኽኻር ኣየድልዮምን፡፡ በዚ ኣጋጣሚ ኵሉ ፈታዊ ሕዝቡን ሃገሩ ዝኾነ ኤርትራዊ መንእሰይ ኣብ ዝሃለወ ይሃሉ፡ ነዚ ሰናይ ተበግሶ እዚ ክጽንበሮን ፡ከሕይሎን፡ ክድርዖን፡ ደምበ ስምረት መንእሰይ ኤርትራ ንለውጢ ብኣኽብሮት ይጽውዕ፡፡
ዕላማታት ስምረት መንእሰያ ኤርትራ ንለውጢ፡
ሀ. ኢሰያስ ኣፈወርቂ ካብ ስልጣኑ ብዘይ ቅድመ ኵነት ክወርድ
ለ. ኵሎም ናይ ሕልና ከሙኡ እውን ናይ ፖለቲካ ኡሱራት ብዘይ ቅድመ ኵነት ክፍትሑ
ሐ. እቲ ብወፍሪ ዋርሳይ ይከኣሎ ዝፍለጥ ወፍሪ ባርነት ብቅጽበት ደው ክብል፡፡
ዝብሉ ጠለባት ዝሓቖፉ ኢዮም፡፡ እዞም ጠለባት እዚኣቶም ክሳብ ዝዕወቱ ድማ ቃልሱ ኣበርቲዑ ክቕጽሎ ሙዃን ቃል ይኣቱ፡፡ እዚ ቃልሲ እዚ ነቲ “ ጭራ ነብሪ ኣይትሓዝ ፡ሓንሳብ እንተሒዝካ ግና ኣይትግደፍ” ዝብል ምስላ ኣቦታትና ኣብ ግምት ዘእተወ፡ ናይ ሞትን ሕየትን ግብግብ ሙዃኑ፡ ደምበ ስምረት መንእሰይ ኤርትራ ንለውጢ ኣንዳዕዲዑ ይፈልጥ ኢዩ፡፡
እምበኣር ኵልና መንእሰያት ኣብ ዝሃለና ንሃሉ፡ ዝተፈለላዩ ፖለቲካውን፡ ስነ-ሓሳባውን ፍልልያት ከይዓጕቱና፡ እቲ ቅድም ክመጽእ ዘለዎ ቅድም ክመጽእ ስለ ዘለዎ፡ ሃገርናን ሕዝብናን ካብዚ ደይመደይ ኢሉ ዘጥፍኣና ዘሎ ውልቐ-መላኺ ኢሰያስ ኣፎወርቂ ዝመርሖ ጕጅለ ህ.ግ.ድ.ፍ ብሓደ ድምጺ “ ይኣክል በቃ” ኢልና ክንምክት ግዜ ይጽውዓና ኣሎ፡፡
ኣብ ሓጺር እዋን ክዕመሙ ካብ ዘሎዎም መደባት ስምረት መንእሰይ ኤርትራ ንለውጢ( ስመኤለ) ፡
ሀ. ቍጽሪ ኣባላትና (ስመኤለ) ኣብ ፌይስ ቡክ ምውሳኽ
ለ. ካብ መጋቢት 21 ጀሚሩ ሚያዝያ 17 ዝዛዘም ዝዛዝተፈላለዮ ጭርሖታት ዝሓዘ ናይ ሳይበር ሰለማዊ ሰልፊ ምክያድ፡፡
ሐ. ምስ ኣብ ውሽጢ ሃገር ኮይኖም ዝንቐሳቐሱ መንእሰያት ኣሕዋትና ርክባት ምፍጣር፡፡
እዚ ብመንእሰያት ዝምራሕ ፌይስ-ቡክ ዝመደበሩ ምንቕስቓስ እዚ ናይ ዝኾነ ይዅን ፖለቲካዊ ውዱብ ይዅን በርጌሳዊ ማሕበር ጸግዒ ከምዘይብሉ፡ ካብቲ ንደምበ ተቛውሞ ሓላሊዅ ዝሓዘ ፖለቲካዊ ይዅን ስነ-ሓሳባዊ ቍርቍሳት ነብሱ ሓራ ብምግባር፡ ንእዋናዊ ጠለባት ሕዝቢ ኤርትራ ኣብ ግምት ብምእታው ትርግታ መንእሰያት ብምምዛን ወሳኒ ዝኾነ ናይ ሃገር ኣድሕን ለውጢ ብቍልጡፍ ንምስላጥ ክቃለስ ኢዩ፡፡ ዝበዝሔ ምንቕስቓሳቱ ንውሽጢ ሃገር ዝዓለሙ ይዅኑ ድኣ እምበር፡ ካብ ሳይበር ሓሊፉ ኣብ ባይታ ንዝግበሩ ሰለማዊ ሰልፍታት ክሳብ መርገጾም ብንጹር ነቲ ኣብ ላዕሊ ዝተቐመጠ ሕዝባዊ ጠለባት ዘማልኤ፡ ክንድግፎን፡ ከነበራቱዖን ቍሩባት ሙዃና ንሕብር፡፡ ስምረት መንእሰይ ኤርትራ ንለውጢ ( ስመኤለ)፡ እምንቱኡ ኣብ ሕዝብን ሰራዊትን ብምግባር፡ ደሞክራሲዊ ለውጢ ብኤርትራዊያን ብዘይ ኢደ-ኣታውነት ናይ ግዳም ክዕወት ከም ዝኽእል ሙሉእ ብሙሉእ ይኣምን፡፡
ንዝያዳ ሓበሬታ በዚ ዝስዕብ ኢ-መይል ክትረኽብና ትኽእሉ
eysforc@gmail.com
ስምረት መንእሰይ ኤርትራ ንለውጢ( ስመኤለ)
ለውጢ ብተግባር እምበር ብዘረባ ኣይመጽን
ሕድሪ ስውኣትና ብስሙር ቃልስና ከነረጋግጾ ኢና


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ
ገባሬ ተአምር ሓዋርያ ቅዱስ ቶማስ
ሓዋርያ ቅዱስ ቶማስ ሓደ ኻብቶም ድኅሪ ትንሣኤ ጐይታ ኣብ በዓለ መንፈስ ቅዱስ ጸጋ መንፈስ ቅዱስ ተቐቢሎም ነናብ ብዕጫ ዝበጽሖም ሃገረ ስብከቶም ዝኸዱ ዓሰርተው ክልተ ሓዋርያት እዩ። ንሓዋርያ ቶማስ ብዕጫ ዝበጽሖ ሃገረ ህንድ እዩ። ኣብዚ ዓዲ ምስ ኣተወ፡ ‘እንታይ ሞያ ኣለካ’ በልዎ። ንሱ ድማ “ምንዳቕን ምጽራብን ምሕናፅ ቤተ ምኵራብን . . . እኽእል እየ” ብምባል ኽእለቱ ገለጸሎም።
‘በል ከምዚ ናትካ ዝበለ ክእለትን ፍልጠትን ዘለዎ ሰብ ንንጉሥና የድልዮ እዩ’ ኢሎም ናብ ንጉሥ ወሰድዎ። ንጉሥ ድማ በዚ እናተሓጐሰ “ዓቢይ ሕንፃ ክሓንፀለይ ዝኣክል ገንዘብ ሃብዎ” ኢሉ ናብ ሉክዮስ ዝተባህለ መኰንን ሰደዶ። ሉክዮስ ድማ መልእኽቲ ተቐቢሉ ገንዘብ ሂቡ ናብ ቤቱ ወሰዶ። ንሱ ግና መገሻ ስለዝነበሮ ናብ መገሻኡ ከደ። ሉክዮስ፡ ካብቲ ዝገሸሉ ምስ ተመልሰ፡ ኵሉ ኵነታት ተቐያዪሩ ከምቲ ዘይሓሰቦ ጸንሖ። ሓዋርያ ቶማስ፡ ነታ ሰበይቲ ንጉሥን ካልኦትን ክሰብኽ ከምኡ’ውን ነቲ ዝተዋህቦ ገንዘብ ንድኻታት ክምጽውት ጸንሖ። ሉክዮስ ብቝጥዓ ንሓዋርያ ቶማስ፡ ‘እቲ ዝሓነፅካለይ ቤት ደኣ ኣበይ ኣሎ፧’ በሎ። ሓዋርያ ቶማስ ከኣ ‘ብገንዘብካ ዝሓነፅኩልካ እዚኦም ብስም ክርስቶስ ዝኣመኑ ሥድራኻን ሕዝብኻን እዮም’ በሎ። በዚ ኣዝዩ ሓሪቑ፡ ቈርበቱ ቀሊጦም ሑፃ መሊኦም ከሰክምዎ ኣዘዘ።
እቶም ዝተኣዘዙ ሠራዊት ከኣ ቈርበት ሓዋርያ ቅዱስ ቶማስ እናቐለጡ ሰበይቲ ሉክዮስ ብመስኮት ኮይና ትርእይ ነበረት እሞ ወዲቃ ሞተት። ሉክዮስ ናብ ሓዋርያ ቶማስ ከይዱ፡ ‘ናብ ኣምላኽካ ጸሊኻ ንሰበይተይ ኣተንሥኣለይ እሞ ብኣምላኽካ ክኣምን እየ’ በሎ። ሓዋርያ ቶምስ ድማ ጸልዩ ኣተንሥኣ። በዚ ሉክዮስ ምስ ሥድራኡን ነዚ ተኣምራት ዝረኣዩ ኵሎምን ኣሚኖም ተጠምቁ። ቤተ ክርስቲያን ሓኒፁ ጳጳሳትን ካህናትን ሸይሙ ዝግባእ ትምህርቲ ምሂሩ ብዙኅ ዝተፈላለየ ተኣምራት ጌሩ ናብ ሃገረ ቀንጠራ ኸደ።
ኣብ ሃገረ ቀንጠራ ምስ በጽሐ፡ ብኸቢድ ኃዘን ኣምሪሩ ዝበኪ ሓደ ሰብኣይ ረኸበ። ምኽንያት ኃዘኑ ምስ ሓተቶ፡ ልቓሕ ገንዘብ ንጉሥ ብዘይ ምምላሱ ሾብዓተ ደቁ ከም ዝተቐትልዎ ነገሮ። ቅዱስ ቶማስ ድማ ካብቲ ቅላጥ ቈርበቱ ሂቡ፡ ‘ኣብ መቓብር ሾብዓተ ደቅኻ ኣንብሮ እሞ ኵሎም ደቅኻ ካብ ሞት ኽትንሥኡ እዮም’ በሎ። በዚ ኸኣ ሾብዓተ ደቁ ካብ ሞት ተንሥእሉ። እዚ ተኣምር’ዚ ኣብ ኵሉ ኣህጉረ ምስ ተሰምዐ፡ እቶም መምለክያነ ጣዖት ንሓዋርያ ቶማስ ኣዝዮም ኣሳቐይዎ። እንተኾነ እቲ ንስም እግዚአብሔር ዝጸርፍ ዝነበረ ካህን ጣዖት፡ በዚ ኽፉእ ግብሩ ኃዲግ ሰማይ ኃዲግ ምድሪ ጌሩ ነፋስ ምስ ኣንጠልጠሎ፡ ኵሎም እቶም መምለክያነ ጣዖት ብስም ክርስቶስ ኣሚኖም ተጠምቁ፣ ነቲ ቤተ ጣዖት ኣልዮም ድማ ቤተ ክርስቲያን ሓነፁ።
ሓዋርያ ቅዱስ ቶማስ፡ ስብከተ ወንጌል ንምስፋሕ ናብ መቄዶንያ ኸደ። እንተኾነ ግና ሰብ እቲ ዓዲ ኣዝዮም ክፉኣት ስለዝነበሩ ናብ ቤት ማእሰርቲ ኣእተውዎ። ማዕጾ እዚ ቤት ማእሰር’ዚ ዝኸፍቶ ዘይብሉ ባዕሉ እናተራሕወሎም፡ ሰበይቲ እቲ ንጉሥ ምስ ጓላ ከምኡ’ውን ብዙኃት ሰባት ይርእይዎን ይረኽብዎን ነበሩ።
እዚ ነገር እዚ ኣብ ንጉሥ በጽሐ እሞ ኣዝዩ ተቘጥዐ። “ሕጂ ነዚ ዅሉ ሕዝቢ ተጋጊ ኣሎኻ፡ ደኃር ምስ ቀተልኹኻ ግና ትምህርትኻ ካብ መሠረቱ ካብዚ ሃገር ኪጠፍእ እዩ” በሎ። ሓዋርያ ቶማስ ግና “ምስ ሞትኩ ግብረይን ትምህርተይን ኣዝዩ ክስፍሕ እምበር ኣይጠፍእን’ዩ” ኢሉ ብትብዓት መለሰሉ። በዚ ዝተቘጥዐ ንጉሥ ብዅናት ወጊኦም ኪቐትልዎ ኣዘዘ። 26 ግንቦት ድማ ብሰማዕትነት ኃለፈ።
በረኸቱ ምስ ኵልና ሕዝበ ክርስቲያን ይኹን!
ወስብሐት ለእግዚአብሔር
ወለወላዲቱ ድንግል
ወለመስቀሉ ክቡር!


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
ገዳም ቅዱስ ዮሓንስ መጥምቅ ቴድረር
ገዳም ቅዱስ ዮሓንስ መጥምቅ ቴድረር ኣብ ዞባ ደቡብ ንኡስ ዞባ ደቀምሓረ፡ ካብ ከተማ ደቀምሓረ ንደቡብ 25 ኪሎ ሜትር ኣብ ከባቢ ቴድረር ዝርከብ፡ ታሪኻውን ጥንታውን ገዳም እዩ። ብጥንታውነቱ ምስቶም ቀዳሞት ገዳማት (አድባራት) ሃገርና ዝሥራዕ ክሳዕ ሎሚ ህልውናኡ ዝሓለወ ገዳም እዩ።
ኣመሠራርታ ናይዚ ገዳም’ዚ ምስ ታሪኽ ድራር ስመ ክርስትናኡ ገብረክርስቶስ ዝበሃል ዝተኃኃዝ እዩ። ገብረክርስቶስ ብኣቡነ ሊባኖስ ተጠሚቑ ክርስቲያን ዝኾነ፡ ሠለስተ ደቂ ዝነበርዎ እዩ። ድኅሪ ዕረፍቲ ገብረክርስቶስ፡ ሠለስተ ደቂ ድራር ናብዚ ሕጂ ዘለውዎ ናብ ቴድረር መጺኦም ቤተ ክርስቲያን ቅዱስ ዮሓንስ ኣሕነፁ። ብመልክዕ ገዳም’ውን መሥረትዎን ገደምዎን። ካብ ከባቢ 537 ዓ.ም. ጀሚሩ ክሳዕ ሎሚ ሕዝቢ ቴድረር ብዓቢይ ክብሪ ንገዳም ዝግባእ ህያብን ስእለትን እናቕረቡ፡ ዕቤቱ ዓቂቡ ንክጸንሕ ዓቢይ ግደ ኣበርኪቶም እዮም።


text:
ቀዳማይ ሚኒስትር ዶክተር ኣብይ ኣሕመድ ምስ ነበርቲ ከተማ ኣክሱም ዘተ ኣካይዶም:: እቶም ቀዳማይ ሚኒስትር ሓደጋ ኣንፀላልይዎ ኣብ ዘሎ ሓወልቲ ኣክሱም እውን ዑደት ገይሮም:: ቀዳማይ ሚኒስትር ዶክተር ኣብይ ኣሕመድ ሎሚ ቅድሚ ቀትሪ ናብ ክልል ትግራይ ከተማ ኣክሱም ኣብ ዝኣተውሉ እዋን ብምክትል ምምሕዳር ክልል ትግራይ ዶክተር ደብረፅዮን ገብረሚካኤል ኣቀባብላ ተገይርሎም::
ሓላፊት ቢሮ ርክብ ህዝብን መንግስቲን ክልል ትግራይ ወይዘሮ ሊያ ካሳ እቶም ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብ ከተማ ኣክሱም ዝተረኸቡ ኣብ ሓደጋ ዝርከብ ሓወልቲ ንምርኣይን ኣብቲ ጉዳይ ምስ ህዝቢ ንምዝታይ እዩ ኢለን:: ዶክተር ኣብይ እቲ ሓውልቲ ምስ ርኣዩ ምስ ወከልቲ ነበርቲ እታ ከተማ ኣብ ኩነታት ሓወልቲ ኣክሱምን ሃገራዊ እዋናዊ ጉዳይን ከምዝዘተዩ ወ/ሮ ሊያ ካሳ ወሲኸን ገሊፀን::
ኣብ እዋን እቲ ዘተ እቶም ነበርቲ ቅርሲ ሃገር ጥራሕ ዘይኮነስ ናይ ዓለም ቅርሲ ዝኾነ ሓወልቲ ኣክሱም ንዘጋጠሞ ሓደጋ መንግስቲ መፍትሒ ከዳልው ሓቲቶም:: ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብይ እቲ ሓውልቲ ንምፅጋን ምስ መንግስቲ ጣልያን ይዘራረብ ከምዘሎን ኣብ ሓፂር እዋን መፍትሒ ከምዝግበረሉን ሓቢሮም::
ጉዳይ ሕፅረት ዝስተ ማይ እታ ከተማ እውን ካብ ዝተልዓለ ሕቶታት ሓደ እዩ:: ኣብ ከተማ ኣክሱም ሕፅረት ዝስተ ማይ ከምዘሎ ሓበሬታ የብለይን ዝበሉ ዶክተር ኣብይ እቲ ፀገም መንግስቲ ክልል ብዋናነት ክፈትሖ እዩ ዝበሉ ኮይኖም መንግስቲ ፌዴራል ድማ ግድኡ ከበርክት እዩ ኢሎም::
ኣብቲ መድረኽ ዘተ ዝተረኸቡ ተሳተፍቲ ንድምጺ ኣሜሪካ ከምዝገለፅዎ ኣብ እዋናዊ ሃገራዊ ዛዕባታት እውን ካብ ነበርቲ ሕቶታት ተላዒሎም ምንባሮም ሓቢሮም:: ኣብ ዝመጽእ ዓመት ዝካየድ ምርጫ ጠሚቱ ምርጫ ክካየድ ብውልቀ ድልየት ኣለኩም’ዶ ንዝብል ዝቐረበሎም ሕቶ እቲ ምርጫ ኣብ ዝመጽእ ዓመት ክካየድ ቅዋም ውድቦም ኢህወደግ ምኻኑ ዝገለፁ ዶክተር ኣብይ: ኮይኑ ግና እቲ ውሳነ ቦርድ ምርጫ ሓፈሻዊ ድልውነትን ዴሞክራሲያዊ ንምግባርን ዘለዎ ምድላዋት ብተወሳኺ ካልኦት ኣካላትን ዝውስንዎ ምኻኑ ገሊፆም::
ተወላዶ ትግራይ ብፉሉይ ይእሰሩ ኣለዉ ዝብል ሕቶ እውን መንግስቲ ገበን ፈፂሞም ኢሉ ዝጠርጠሮም እምበር ተወለድቲ ትግራይ ብፉሉይ ኣይኣሰረን ክብሉ መልሲ ሂቦም።


text:
November 17, 2018
ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት፣ ትማሊ መዓልቲ፣ ነቲ ኣብ ታሕሳስ 2009 ከምኡ’ውን ኣብ ታሕሳስ 2011 ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዘስገደዶ ዘይፍትሓዊ ውሳነታት እገዳ ኣልዒልዎ ኣሎ። መንግስቲ ኤርትራ፡ ነዚ ንኣስታት 10 ዓመት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ዘይምኽኑይ ጉድኣት ዘውረደ ኢፍትሓዊ ውሳነ ንምእራም ዝተወስደ ስጉምቲ ደንጉዩ እውን እንተመጸ ብሓጎስ ይቕበሎ። በዚ ኣጋጣሚ’ዚ፣ መንግስቲ ኤርትራ፡ ኣብ ውሽጢ ሃገርን ወጻኢን ዝርከብ መላእ ህዝቢ ኤርትራ፡ በቲ ምስኩር ናይ መኸተ ያታኡን ዓቕሉን፡ ነዚ ጽንኩር እዋን ብጽንዓት በዲሁ፡ ብዓወት ምውጽኡ ልዑል ክብሪ ይህቦ። ከምኡ’ውን ንኹሎም ብሞራልን ዝተፈላለየ መገዲታትን፣ እዚ ዘሕፍር ውሳነታት እገዳ ንኽልዓል ኣበርክቶ ዝገበሩ ኣዕሩኽ ኤርትራ ምስጋናኡ ይገልጽ። ዮሃና ንኹሎም! ነዚ ጸሊም ምዕራፍ’ዚ ብምዕጻው፣ ናብ መጻኢ ኣብ እንጥምተሉ ዘለና ኣጋጣሚ ግና፣ ካብዚ ተሞኩሮ’ዚ ዝተጋህደ ሓቅታት ከነስተንትኖ ግቡእ እዩ። ኤርትራ ስለምንታይ እያ ግዳይ ኮይና? ነቲ ኣብ ልዕሊ ኣህጉራዊ ሕጊ ዝተፈጸመ ላግጺ ዝደገፈ ኩነታትከ እንታይ’ዩ? . .


text:
ኣብ ዞባ ደቡብ፡ ምስ ናይ ዝሓለፈ ዓመት ብምንጽጻር – ተርእዮ ዓሶ ብ50 ሚእታዊት ከም ዝነከየን፡ በቲ ሕማም ዝስዕብ ሞት ናብ ዜሮ ከምዝወረደን፡ ብምኽንያት ኣህጉራዊ መዓልቲ ምክልኻል ሕማም ዓሶ፡ ኣብ ከተማ መንደፈራ ኣብ ዝተኻየደ መደብ ተሓቢሩ።
ሓላፊ ጨንፈር ሚኒስትሪ ጥዕና ዶክተር ኣማኑኤል ምሕረትኣብ፡ ኣብ ዝሓለፈ ናይ ናጽነት ዓመታት ብዝተኻየደ ሓያል ጻዕሪ፡ ሕማም ዓሶ ኣብ ሃገርና ተርእዮኡን ቀታልነቱን ብዓቢ ናህሪ እናኣንቈልቈለ ይኸይድ ከምዘሎ ጠቒሱ፡ ንምጥፋኡ ዝወጸ መደብ ብኣድማዕነት ንኽትግበር፡ ኩሉ ዜጋ ብንቕሓት ኣበርክቶኡ ከዕዝዝ ጸዊዑ።
ኣመሓዳሪ ንኡስ ዞባ መንደፈራ ኣቶ ህዝቅያስ ውህበት ድማ፡ ሕማም ዓሶ ከቢድ ጥዕናዊ፡ ቊጠባውን ማሕበራውን ሳዕቤናት ዘለዎ ሓደገኛ ሕማም ብምዃኑ፡ ንምጥፋኡ ዝሰላሰል ዘሎ መደባት ንምዕዋት፡ ህዝቢ በብከባቢኡ ተወዲቡ ከባብያዊ ጽሬት ከዘውትር ተላብዩ።


text:
Ethiopia: መሃሙድ አህመድ ዶ/ር አብይን እና...
Ethiopia: መሃሙድ አህመድ ዶ/ር አብይን እና የኤርትራን ልኡካንን ያስለቀሰበት ቪድዮ | በርካታ አርቲስቶች ያለቀሱበት “ሰላም” መዝሙር
ኤርትራ፣ ምድረ ባሕሪ 4
ኤርትራ፣ ምድረ ባሕሪ
4
ኢትዮጵያ ኣፍደገ ባሕሪ እንተዘይረኺባ፣ ሓርነታ ክረጋገጽ ኣይክእልን ኢዩ(1)፣፣
ብኣልኣሚን መሓመድ ሰዒድ
1- ምጭጫሕ ፖለቲካዊያን ውድባት
መንሱር፣ ቆላሕታ ወለዱን ምሉእ ሓልዮት ስድራ-ቤቱን እናወነነ መጽአ፣፣ ወይዘሮ ሙሉክ ዓብዱልቃድር ኣብ ወዲ-ወዳ መንሱር ዝነበረ ፍቕርን ናብዮትን፣ ዝኾነ ሰብ እንተላይ ኢድሪስን ፋጥማን፣ ክሻረኹዋ ፍቓደኛ ኣይነበረትን፣፣ ወትሩ ወጋሕታ ሰዓት ሓሙሽተን ፈረቓን ካብ ድቃሳ ተንሲኣ፣ ተቐላጢፋ ነታ ንመንሱር ዝተሓዝአት በጊዕ ሓሊባ፣ ከይኣፍቀደት ናብ መደቀሲ ኢድሪስ ተምርሕ፣፣ ንመንሱር ካብ ሑቕፊ ወላዲቱ መንዚዓ፣ ሰብነቱ ሓጺባ፣ ነታ ጸባ በጊዕ ዝመልአት ቶፈት (1) ተቕርበሉ፣፣ መንሱር ነቲ ጸባ ወዲኡ፣ ነታ ቶፈት ናብ ባይታ ምስ ዝስንድዋ፣ ወይዘሮ ሙሉክ ከም ዝጸገበ ስለ ትርዳእ፣ ቅሩብ ኣጻዊታን ኣስሒቓን፣ ናብ ወላዲቱ ትመልሶ፣፣ ኢድሪስ ካብ ድቃሱ ክሳብ ዝበራበር፣ ምድሪ-ቤት ትኹስትርን ዓታሩ ማይ ትመልእን፣፣ ካብ’ቲ እዋን’ቲ ጀሚራ ድማ ክሳብ ምሸት ማለት፣ ኢድሪስ ካብ ስራሕ ዝምለስ ንመንሱር ከይተፈለየቶ ትውዕል፣፣ as PDF
ኤርትራ፣ ምድረ ባሕሪ 3
ኤርትራ፣ ምድረ ባሕሪ
3
እንግሊዝ ዝኣተዎ ገዛ ካብ ምምቕቓል ኣይድሕንን (1)
1- ጥልመት መብጸዓ መግዛእቲ እንግሊዝ
ኣብ 10 ሰነ 1940፣ ፋሽሽታዊት ኢጣልያ ኲናት ኣብ ልዕሊ ብሪጣንያ፣ ፈረንሳን ሶቭየት-ሕብረትን ሕቡራት መንግስታት ኣሜሪካን ድሕሪ ምእዋጃ፣ ንጽባሒቱ ከም ግብረ-መልሲ፣ ነፈርቲ ኵናት ብሪጣንያን ንኣስመራ ደብደባ። ድሕሪ ሽድሽተ ኣዋርሕ ድማ፣ እቲ ኣብ ትሕቲ መሪሕነት ጀነራል ዊልያም ፕላት ኣብ ከባቢ ከሰላ ዓሪዱ ((Picture))ዝነበረ ሰራዊት ብሪጣንያ ናብ ውሽጢ መሬት ኤርትራ ኣተወ፣፣ ኣብ19 ጥሪ 1941 ንሰብደራትን (1) ካልእ ከባቢታትን ክቆጻጸር ከኣለ፣፣ ኣብ ከባቢ ከረን ኣብ ጥንቁላሓስ፣ ኣብ ሞንጎ ሰራዊት ኢጣልያን ብሱዳናውያንን ህንዳውያንን ዝተጠናኸረ ሰራዊት ብሪጣንያ ንኣርብዓ መዓልታት ደማዊ ኲናት ተኻየደ፣፣ ኣብ26…. as PDF
ኤርትራ፣ ምድረ ባሕሪ 2 ቀዳማይ ምዕራፍ፣ ጥልያን...
ኤርትራ፣ ምድረ ባሕሪ
2
ቀዳማይ ምዕራፍ፣
ጥልያን ቤት ዓሊ(1)
ብኣልኣሚን መሓመድ ሰዒድ
1- መንነትን ኣገዳስነትን ምድረ-ባሕሪ
ኣብ መፈለምታ ናይ 19 ክፍለ ዘመን፣ እተን ሓንሳብ ብሽም ምድረ-ባሕሪ፣ ሓንሳብ ድማ ብዝተፈላለየ ኣስማት ዝፍለጣ ዝነበራ ከባቢታት (ኤርትራ)፣ ኣብ ትሕቲ መግዛ- እቲ ጥልያን ብምእታወን፣ ኣብ ሓደ ውሁድ ፖለቲካውን ጂኦግራፍያውን መንነት (Identity) ብምትእስሳረንን ምጽንባረንን፣ ሓንቲ ፖለቲካዊ ተፈላጥነት ዝረኸበት፣ ብሽም ኤርትራ እትፍለጥ ሃገር ቆመት፣፣ ህላወ መግዛእቲ ኢጣልያ ብወገኑ ኣብ ምዕባ- ሌን ድልዳሌን’ዛ ውልዶ ሃገር ዓብን ኣገዳስን ተራ ተጻወተ፣፣ ካብ ጥንቲ፣ እዛ ብምኽንያት ጆኦግራፍያዊ ኣቀማምጣኣ ስሕበት ዝረኸበት ውልዶ ኤርትራ፣ ናይ ብዙሓት ኣህዛብ መሰጋገሪ ብምንባራ’ውን፣ ኣብ ከርሳ፣ ኣብ ገማግም ሩባታት ጋሸን ሰቲትን ዝሰፈሩ ኒላውያን፣ ካብ ሰሜን ሱዳን ዝመጽኡን ኣብ ሩባ… as PDF
ኤርትራ፣ ምድረ ባሕሪ ቀዳማይ ክፋል ህርፋን 1
ኤርትራ፣ ምድረ ባሕሪ
ቀዳማይ ክፋል
ህርፋን
1
ብኣልኣሚን መሓመድ ሰዒድ
መቅድም
ብዛዕባ ሕሉፍ ታሪኽና ዕሙቕ ዝበለ መረዳእታ ምስ ዝህልወና፣ ህሉው ኩነታትና ንምርዳእን ምግንዛብን ኣይክጽግመናን’ዩ። መንፈስና’ውን ብእኡ መንጽር ይሕደስን ይበራበርን’ዩ። ምኽንያቱ፣ ብጽሑፍ ዝተሰነየ ታሪኽ ዘለዎ ህዝቢ፣ ምሉእነትን ንሕናነትን ኣብ ውሽጡ፣ ማዕርነትን መን ካብ መን ዝብል ቅዱስ ውድድርን ድማ፣ ምስ ካልኦት ስለዘሕድረሉ፣ እዛ “ህርፋን” ብዝብል ስም ዝተደርሰት መጽሓፍ ሰሪታትሉ ዘላ ባይታ ድማ እዚ ዝተጠቕሰ’ዩ።ሓደ ጽሑፍ፣ ታሪኽን ልቢ ወለድን ዘወሃሃደ ምስ ዝኸውን፣ ንሂወት እናስተማቐርና ብዘይሰልኪ መገዲ ንኸነንብባ ይሕግዘና’ዩ። ኣብቲ ቀዳሞት ዝሓለፍዎ ታሪኻዊ ህይወት እናሓንበስና ድማ፣ ኣብ ስግኣቶምን ተስፍኦምን፣ ጭንቀታቶምን ራህወኦምን ኣቲና ምስኣቶም ንጎዓዝ። ካብ ዝሓለፍዎ ተመኩሮ፣ ነቲ ኣወንታ ክንዕቅቦን ከነወቕቦን ሓላፍነት የሰክመና። እቲ ጌጋታት ድማ፣ ንኽንመሃረሉን ንኸይድገም ንኽንቃለሰሉን መወከሲ ይኾነና። እዛ ብኣቶ ኣልኣሚን መሓመድ ሰዒድ ዝተደርሰት መጽሓፍ ነዚ ኣቐዲሙ ዝተጠቕሰ ብዝልካዕን ዝምዘንን ኣገባብ ዝሓቆፈት… as PDF


text:
Category: ኣህጉራዊ ዜና
ኣመሪካ ኣብ ሶማልያ ኣብ ልዕሊ ዝንቀሳቐስ ጉጅለ ኣልሸባብ ናይ ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ መጥቃዕቲ ኣካዪዳ
Radio Erena: 07 July 2017 ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ ኣብ ሶማልያ ኣብ ልዕሊ ዝንቀሳቐስ ጉጅለ ኣልሸባብ ናይ ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ መጥቃዕቲ ከምዘካየደት ተገሊጹ። ብረቡዕ 5 ሓምለ ካብ ምክልኻል ኣመሪካ ዝወጸ መግለጺ ከምዘመል [...]
ፕረዚደንት ኬንያታ ምስ መወዳድርቱ ክከራኸር ኣብ ተለቪዥን ከምዘይቀርብ ኣፍሊጡ
Radio Erena: 06 July 2017 ፕረዚደንት ኬንያ ኡሁሩ ኬንያታ፣ ብቐጥታ ብተሌቪዥን ኣብ ዝመሓላለፍ ክትዕ ምስ መወዳድርቱ ከምዘይሳተፍ ኣፍሊጡ። ፕረዚደንታዊ ምርጫ ኬንያ ኣብ ዝመጽእ ወርሒ ክካየድ ተወጢኑሉ ኣብ ዘሎ እዋን፣ ሕጹ [...]
ኢትዮጵያ ቀዪዳቶም ዝጸንሐት 120 ሶማላውያን ናጻ ክትሰዶም ምዃና ቀዳማይ ሚኒስተር ሶማልያ ኣፍሊጡ
ኢትዮጵያ ቀዪዳቶም ዝጸንሐት 120 ሶማላውያን ናጻ ክትሰዶም ምዃና ቀዳማይ ሚኒስተር ሶማልያ ኣፍሊጡ። ቀዳማይ ሚኒስተር ሓሰን ዓሊ ክያር ኣብ ዋዕላ ሕብረት ኣፍሪቃ ንምስታፍ ኢትዮጵያ ኣብ ዝቐነየሉ ምስ ሰበስልጣን መንግስቲ ኢትዮጵያ ብምዝር [...]
ኣብ የመን፣ ሶማልያን ደቡብ ሱዳንን ብሚልዮናት ዝቑጸሩ ናይ ሞት ሓደጋ የንጸላልዎም
ኣብ የመን፣ ሶማልያን ደቡብ ሱዳንን ብሚልዮናት ዝቑጸሩ ብዋሕዲ መኣዛዊ መግቢ ዝሳቐዩ ዘለዉ ህጻናት ናይ ሞት ሓደጋ የንጸላልዎም ምህላዉ ዪኒሴፍ ኣጠንቂቑ። ዪኒሴፍ ብዕለት ሓደ ሓምለ ካብ ጀኔቫ ኣብ ዘመሓላለፎ መግለጺ፣ ኣብ ሱዳን ልዕሊ 2 [...]
ፕረዚደንት ኣልበሽር፣ በይናዊ ተኹሲ ደው ናይ ምባል ኣዋጅ ኣውጺኡ
ፕረዚደንት ሱዳን ዑመር ሓሰን ኣልበሽር፣ በይናዊ ተኹሲ ደው ናይ ምባል ኣዋጅ ከምዘውጸአ፣ መንግስታዊ ምንጭታት ዜና’ታ ሃገር ገሊጸን። ፕረዚደንት ኣልበሽር ብሰምበት ኣብ ዘውጸኦ ግዚያዊ ተኹሲ ደው ናይ ምባል ኣዋጅ፣ ክሳብ [...]
ሱዳን ወግዓዊ መርገጺኣ ከተፍልጥ ጻውዒት ቀሪቡ
ዲፕሎማስያዊ ወጥሪ ሃገራት ወሽመጥ ዓረብ እንዳዓረገ ኣብ ዝመጻሉ ዘሎ እዋን፣ ሱዳን ወግዓዊ መርገጺኣ ከተፍልጥ ጻውዒት ቀሪቡ። ኣምባሳደር ስዑዲ ዓረብ ኣብ ሱዳን ዓሊ ቢን ሓሰን ጃፋር ምስ ሱዳናዊት ጋዜጣ ኣብ ዝገበሮ ቃለ [...]
ባይቶ ጸጥታ ዞባ ዳርፉር ዝነበረ ዓቃብ ሰላም ሰራዊት ንዝበዝሐ ክፋሉ ክስሕቦ ምዃኑ ኣፍሊጡ
ባይቶ ጸጥታ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ሱዳን ዞባ ዳርፉር ዝነበረ ዓቃብ ሰላም ሰራዊት ንዝበዝሐ ክፋሉ ክስሕቦ ምዃኑ ኣፍሊጡ። ካብቲ ኣብ ዳርፉር ተዋፊሩ ዘሎ 19 ሽሕ ዓቃብ ሰላም ሰራዊት ብልዕሊ ሰለስተ ርብዒ ክጎድል ምዃኑ [...]
ጉጅለ ኣልሸባብ ኣብ ከተማ ሞቓድሾ ብዘካየዶ ናይ ቦምባ መጥቃዕቲ ኣካዪዱ
ጥሩፍ ጉጅለ ኣልሸባብ ኣብ ከተማ ሞቓድሾ ብዘካየዶ ናይ ቦምባ መጥቃዕቲ፣ ብውሑዱ ሸውዓተ ሰባት ከምዝተቐትሉ፣ ኣሶሼትድ ፕረስ ገሊጹ። ኣብቲ ብሓሙስ ኣብ ሓደ መደበር ፖሊስ ዝተኻየደ መጥቃዕቲ፣ ነታጒ ዝጸዓነት መኪና ናብ ቀጽሪ [...]
ብሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ዝምራሕ ላዕለዋይ ልኡኽ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ሩስያ ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ፈጺሙ
Radio Erena: 29 June 2017 ብሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ዶክተር ወርቅነህ ገበየሁ ዝምራሕ ላዕለዋይ ልኡኽ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ሩስያ ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ፈጺሙ። እቲ ሚኒስተር ብ26 ሰነ ናብ ሞስኮ ድሕሪ ምእታዉ፣ ምስ [...]
ቀጠር ንኣምባሳደር የመን ሰጉጓ
Radio Erena: 23 June 2017 ኣብ መንጎ ሃገራት ወሽመጥ ዓረብ ዝተፈጥረ ምስሕሓብ እናበኣሰ ኣብ ዝመጸሉ ዘሎ እዋን፣ ንግስነት ቀጠር ንኣምባሳደር የመን ሰጉጉ። ቀጠር ንኣምባሳደር የመን ትሰጉግ ዘላ፣ ኣብ ስደት፣ ኣብ ሪያድ ዝ [...]


text:
ኣብ ታሪኻዊ ናይ ውግእ ቦታ ዝተደኮነት ቤት መዘከር ሃምን
ኣብ ጥቃ ባገንስቴከት(Baggensstäket) ኣብ ናካ(Nacka) ዝርከብ ቦታ፤ ብስነ ጥንታውያን ተመራመርቲ ንሸውዓተ ዓመት ብዝተገብረ ኩዕታ፤ ኣብ ሽወደን ንመጀመርታ ግዜ ናይ ውግእ ቤት መዘከር ክምስረት ሓጊዙ።
ቤት መዘከር ሃምን ዓቢ ታሪኽ ዝሓቆፈት ኮይና፤ ኣብ ውሽጢ ክኣ ጥንታዊ ዝኾነ ኣቁሑትን፥ ስእልታትን፥ ዶኩመንት ሰነድ፥ ዝስማዕን(Audio) ዝርአን(ፊልም) ዝተቀረበ መግለጺታት ይርከባ።
ቦታ፤ ብራንትቬገን(Brantvägen) ፥ ሶልትኾቦደን(Saltsjöbaden)፥ ናካ(Nacka)
ዋጋ፤ ንዓበይቲ 80 SEK ንቆልዑ ስጋብ 12 ዝዕድሚኦም ብናጻ
ዝክፈተሉ ስዓታት
ሓሙስን ዓርብን፥ ካብ 12 ድሕሪ ቀትሪ ስጋብ 5 ድሕሪ ቀትሪ
ቀዳምን ሰንበትን፥ ካብ 11ቅድሚ ቀትሪ ስጋብ 5 ድሕሪ ቀትሪ
መጺኩም ክትሪኢዎ ምስ ትደልዩ፤ ከም’ውን ሓባሪ መራሒ ምስ ትደልዮ ኣቀዲምኩም ክትሕብሩ ትክእሉ፤ ኩሉ ግዜ ክትሕብሩ ትክእሉ ማለት ምሉእ ዓመት ኣገልግሎት ይህብ። ሓባሪ መራሒ ምስ ትደልዩ ቅድሚ ሰዓት 6 ድ.ቀ. 600 ክሮነር ኣብ ናይ ስራሕ እዋን ምስ ዝኸውን፤ ኣብ ናይ ዕረፍቲ ግዜ ምስ ዝኸውን ድሕሪ ሰዓት 6 ድ.ቀ. 1200 ክሮነር።
በዚ’ውን ክትረኽቡና ትክእሉ
ቅጽሪ ተሌፎን፥ (+46) 8570 31 110
ኢመይል፥ info@hamnmuseum.se
እታ ጸባብ ዕምቆት ዘይብላ ዓቢ ታሪኽ ዝሓቆፈት ቦታ
ኣብ ሞንጎ ባልቲክ ባሕሪን(Baltic sea) ስተኮልምን(Stockholm) ከም ሓደ መትሓላለፊ ዝነበረ ኮይኑ ብነሓሰ 13/1719 ውጽእ ኢልካ ካብ ስክግስእ(Skogsö) ጭፍራ ዝኾና መራኽብ ናይ ሩስያ ነበራ። ንገለ እዋናት ድማ መራክብ ሩስያ ናይ ጻር ፔተር (Tsar Peter ) ንስተኮልም(Stockholm) ክወርዋ ይደናደና ነበራ። በዚ ምኽንያት ድማ ወራር ስቴከት(Stäket) ተኻይዱ። ድሕሪ ክልተ ሚእቲን ሓምሳን ዓመት ድማ ፊስክ ሴትራ(Fisksätra) ኣብ ናካ (Nacka) ተደኪና። እዚ ቦታ እዚ፣ ካብ ኣብ ሽወደን ዝርከቡ ቦታታት፣ ካብ ዝተፈላለየ ዓድታት ዝመጹ ብብዝሒ ዝቅመጥዎ ቦታ ኮነ። ቤት መዘከር ሃምን ካብ 4 ክፍለ ዘመን ኣትሒዙ፣ ናይ ቫይኪን ዝነበረሉ ግዜ፣ ከምኡ’ውን ናይ 18 ክፍለ ዘመን፣ ናይ ቀረባ ግዜ ታሪኽ ምምስራት ምትእክካብ ካብ ዝተፈላለዩ ዝመጹ ሰባት፣ ኣብዚ ቤት መዘከር ምርኢት ተዘርጊሑ ይርከብ።
ብምኽንያት ምኽዓት ናይ ውግእ ቦታ ሓድሽ መብርሂ ኣብ ታርኽ ኣምጺኡ
በቲ ዝተረክበ ርክበታት ድማ ብዙሓት ስነ-ፍልጠታውያን ብዙሕ ኣበርክቶ ጌሬም፣ ኣብ ታሪኽ ናይዚ ቦታ መግለጺ ምሃብ። ናይ ባሐሪ መጽናዕቲ ዘካይዱ፣ ናይ ውግእ ኣፍልጦ ዘለዎም ስነ ጥንታውያን፣ ናይ ሰልዲ መጽናዕቲ ዘካይዱ፣ ናይ ዓዕጽምቲ መጽናዕቲ ዘካይዱ፣ ናይ ታሪኽ መጽናዕቲ ዘካይዱ፣ ዝምዝግቡን ካልኦትን ሓገዝ ኣበርኪቶም። ኣብ ውሽጢ ቤት መዘከር ድም ናይዚ መጽናዕቲ ውጽኢትን ርኽበታትን ይርከብ።
ሃምን ካብ መዕሪፊ ኣውተቡስ ወይ ካብ ናይ ባቡር መዕረፊ 150 ሜተር ርሒቃ ትርከብ። ካብ ማእከል ከተማ ስተኮልም(Stockholm) ብጃልባ ናይ 30 ደቃይቅ ርሕቀት ኣለዋ።
ውግእ ሶድራ ስቴከት (Södra Stäket)1719
ኣተዋጽኦ
መእተዊ
ኣብ 1719 ካብ ምብራቃዊ ቦታ ስተኮልም(Stockholm) 15 ኪሎ ሜተር ሪሒቁ ዝርከብ ውግእ ሶድራ ስቴከት(Södra Stäket) ተካይዱ። ዋላካ እዚ ውግእ እዚ ከም ናይ ዓቢ ውግእ ኖርዲክ(Great Nordic war) ኣይዘከር ናይ ሽዑ ዝነበረ በዓል ስልጣን ኤሪክ ስፓረ(Erik Sparre) ነቲ ውግእ ከምዚ ኢሉ ይገልጾ ኡነ ፐቲተ ኣፋረ ድእንፋቴረ(une petite affaire d’infanterie) እንተኾነ ግን ንስተኮልም ካብ ወራር ኣድሒንዋ። ዕላማ ምፍሓር ናይ ውግእ ቦታ ሶድራ ስቴከት(SÖDRA STÄKET) ብስነ ጥንታውያን ተመራመርቲ ቀዳማይ ዕላምኡ ነቲ ታሪኻዊ ናይ ውግእ ቦታ ምጽናዕ፣ ነቲ ኣብኡ ዘሎ መቃብራት ምጽናዕን (ካብ ኣብኡ ዘሎ ሓንቲ መቃብር ቅድሚ 30 ዓመት ተዳህሲሳ) ከምኡ’ውን ዝኾነ ካልእ ጃልፓ ሩስያ ዝጠሓላ ከይህልዋ ንምድህሳስ ዝዓለመ ኩዕታ እዩ።
1719 ኣብ ኣጋ ምውዳእ ኩናት ኖርዲክ (Great Nordic war) ናይ ሩስያ ጃልባ 130 ዝኾና፣ ስሉፕ (Sloop) ንእሽቶ ናይ ኲናት መርከብ 100 ዝኾና፣ ናይ ውግእ መራክብ 21ዝኾና፣ ከምኡ’ውን 30,000 ወተሃደራት ብምኻን ኣብ ትሕቲ ኣድሚራል (ጭፍራ መራኽብ ኣዛዚ መኮነን) ኣፕራክሲን (Apraksin) ዝምርሓ ንምብራቃዊ ሽወደን ወረርዋ። እቲ ስርሒት ብሓይሊ ንሽወደን ናይ ሰላም ስምምዕ ንምፍራም ተባሂሉ ዝተገብረ’ዩ።
13 ነሓሰ ኣፕራክሲን(Apraksin) ንሶድራ ስቴከት(SÖDRA STÄKET) ምድረ ማያዊ ምጥቃዕቲ ኣካይዱ። እዚ ድማ ንስተኮልም ብድሕሪት መጺካ ንምጥቃዕ ተባሂሉ ዝተገብረ መጥቃዕቲ’ዩ። ኣብ ናይ መጥቃዕቲ ግዜ ናይ ሩስያ ቦጦሎኒ ካብ 3000 ስጋብ 6000 ዝኾኑ ወተሃደራትን ብክልተ ወገን ንናይ ሽወደን መከላከሊ ቦታ ዝነበረሉ ኣጥቅዑ። ኣብ መንገዲ ጥሒለን ዝነበራ ምሕላፍ ዝከልኦኦም መራክብ ደምሰስወን።
ኣብ ደቡባዊ ሸነክ 3 ቦጦሎኒ ናይ ሩስያ ተራገፉ። ከባቢ ሰዓት 7 ድማ እቶም ዝቀረቡ ዝነበሩ ወተሃደራት ሽወደናውያን ከባቢ 700 ዝኾኑ ብእግሮም ናብቲ ቦታ መጹ። ሰዓት 8 ውግእ ተጀሚሩ። ድሕሪኡ ድማ ቦምባታት ብክልቲኡ ወገን ክሰናደው ጀመሩ።
ብሰሜናዊ ወገን’ውን ከባቢ 700 ሜተር ሪሕቅካ ካብ ምዕራብ፤ 3 ቦጦሎኒ ናይ ሩስያ ነቲ ዕርዲ(እዚ መከላኸሊ ባህርያዊ እዩ ኔሩ) ኣብ ትሕቲ ቁጽጽሮም ከእትውዎ ፈቲኖም እንተኾነ ግን ኣይተዓወቱን። በቲ ዕጽፈ መልሲ ዝገበርዎ ተኹሲ ምስ ሓገዝ ንእሽቶ ኣብ ትሕጃ ዝጸንሑ ወተሃደራት፤ ወተሃደራት ሩስያ ካብቲ ዝነበርዎ ቦታ ከንሳሕቡ ተገደዱ።
እቲ ጽዑቅ ኩናት ንከባቢ ክልተ ሰዓት ቀጺሉ። ከባቢ 100 ዝኾኑ ወተሃደራት ሽወደናውያን ቆሲሎም ሩስያውያን’ውን ካብ 400 ስጋብ 500 ዝኾኑ ተሰዊኦም። እቲ ውግእ ብሽወደናውያን ድልዱል ወይ ከም ተሪር ናይ ምክልኻል ዓወት ይገልጽዎ፤ ብሩስያውያን ድማ ከም ዓቢ ዓወት ይገልጽዎ። ካብ መዛግብ ጽሑፋት ዝተጋራጨወ ሓሳባት’ዩ ተረኺቡ እዚ ነቲ ክውን ዘጋጠመ ፍጻሜታት ክትዛረበሉ ኣጸጋሚ ይገብሮ። ተመራመርቲ ስነ-ታሪኽ ካብ ርኽበታት ድማ ሓድሽ ድሕረ ኩናት መጽናዕቲ የካይዱ ኣለው።
ስነ ጥንታዊ መጽናዕቲ
ካብ 2005 ስጋብ 2013 እዚ መጽናዕታዊ ፕሮጀክት ብ Swedish National Heritage Board ተካይዱ፤ ካብ 2014 ድማ ቤት መዘከር ሃምን የካይዶ ኣሎ።
ልዕሊ 1100 ርኽበታት ተረኺቦም። መስከቶ (ናይ ቅድም ዓይነት ብረት) (Musket) ፣ ዓረር ናይ ሽጉጥ፣ ቦምባ (Grapeshot)፣ ናይ ፍረስ ጫማ (Horseshoes)፣ መልጎም(Buttons)፣ መቕሎፊ(clasps)፣ ናይ ሰልዲ ሓጻዊን (Coins)፣ ካቲም (Ring)፣ ፍንጭልጫል ናይ ቡምባ (fragments from a clay pipe)፣ ሴፍ (a piece of a rapier)፣ ዝጠዋወ ሽጉጥ(half a fragment of a 2-pounder swivel gun)። ከምኡ’ውን ካብ ዕንጨይቲ ዝተሰርሑ መከላኸሊ ንኣብነት ፋስን ኩኛን መንደልን መስማርን ካራን ተረኺቡ።


text: ብምኽንያት መዓልቲ ሰማእታት ኤርትራ፡ ጸሎተ ፍትሓት ተኻይዱ።ከምቲ ኩሉ ዝፈልጦ መዓልቲ ሰማእታት ዓመት መጸ ኣብ ዕለት ፲፫ ሰነ (20 ሰነ ዓ.ም.ፈረ.) ዝግበር እዩ ። ቅድስት ቤተ ክርስቲያንነቶም ምእንቲ ህዝቦም ክብሉ ሕይወቶም ዝሕለፉ ሰማእታት ፡እግዚአብሔር መንግስቱ ክውርሶም ወትሩ ብጸሎት እናዘከረቶም፡ትነብር።ብፍላይ ድማ በዛ ክብርቲ ዕለት ጸሎተ ፍትሓት ይበጽሕ። ብደረጃ ሃገረ ስብከትና ውን ካብዚ ብዘይፍለ ተኸቢሩ ውዒሉ። ብፍላይ ኣብ ሃገረ ሆላንድ ትማሊ ቀዳም ዕለት 23 ሰነ 2018 ዓ.ም.ፈረ. ኣቦ መንበር ሃገረ ስብከት:ሊቃውንት፡ ካህናት፡ ዲያቆናትን ምእመናን ኣብ ዝተረኽብሉ፡ ኣብ ቤተክርስቲያን ቅዱስ ሚካኤል ላይደን ተኻይዱ።ኣብዚ ዕለት ናይ ቅዱስ ሚካኤል ክብረ በዓል ዝተኸብረሉ ኮይኑ ለይቲ ብማሕሌትን ስብሓታትን ድሕሪ ምብጻሑ፡ ቅዳሴ ተሰሪዑ፡ ካብኡ ብምቕጻል ናይ ዕለቱ ትምህርቲ ድሕሪ ምውሃቡ ዑደት ብምግባር ብጸሎት ናይቲ ዕለት ኣገልግሎት ተፈጺሙ።


text:
መሰል ውርሻ
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 22 10 2018
ሓደ ሰብ ምስ ዝመውት መን እንታይ ይወርስ ዝሕብር ሕጊ ኣሎ። እዚ፡ ኣብቲ መሰል ውርሻ ዝብል ሕጊ ሽወደን ሰፊሩ ኣሎ።
ስእሊ: Colourbox
መዋቲ ምርዑው እንተ ነይሩ፡ እቲ ብህይወት ዘሎ ብዓል ቤት ንዅሉ ይወርሶ። እዚ ወላዲ'ዚ ምስ ሞተ ድማ፡ ደቆም ይወርሱዎ። እቲ ብህይወት ዘሎ ወላዲ፡ ክሳብ ዝመውት፡ ነቲ ንብረት ድላዩ ክገብሮ ይኽእል'ዩ።
መዋቲ፡ ካብ ካልእ ዝተወልዱ ደቂ እንተሃልየሞ፡ እቶም ደቂ ንእለቱ ውርሻኦም ክወስዱ ይኽእሉ'ዮም። ውርሻ ከይወሰዱ'ውን፡ ብዓል ቤት ወይ ብዓልቲ ቤት መዋቲ/መዋቲት ክሳብ ዝመውት ወይ እትመውት ክጸንሑ ይኽእሉ'ዮም። መዋቲ ምርዑው እንተ ዘይነይሩ፡ ደቁ ንዅሉ ይወርሱዎ። መወትቲ፡ ዝወርሱ ደቂ ምስ ዘይህልዉዎም፡ ወለዶም ወይ ኣሕዋቶም ይወርሱዎ።
ትሕቲ18 ዓመት ዝዕድመኦም ደቂ ዘለዉዎ ወላዲ ምስ ዝመውት፡ እቶም ደቂ፡ በቲ ኣላዪኦም ሓገዝ ይረኽቡ። ኣላዪ ማለት፡ እቲ ናይ'ቶም ቆልዑ መሰላት ኣብ ግብሪ ምውዓሉ ዝከታተል ሰብ እዩ።
ንብረት ምዉት
ንብረት ምዉት ዝብሃል፡ ኩሉ'ቲ እቲ ምዉት ገዲፉዎ ዝኸይድ ገንዘብን ንብረትን እዩ። እቶም መሰል ዘሎዎም ኣዝማድ፡ ነቲ ናይቲ ምዉት ንብረት ብሓባር ይወርሱዎ።
ምምቕቓል ንብረት፡ ምምዝጋብ ንብረትን ምክፋል ውርሻን
እቲ ዝሞተ ምርዑው እንተ ነይሩ'ሞ ምስ ብጸይቱ ንብረት እንተ ነይሩዎ፡ እቲ ንብረት መጀመርታ ኣብ መንጎ ምርዑዋት ይምቀል። እዚ ድማ፡ ምምቕቓል ንብረት ይብሃል። እዚ ምስተገብረ፡ እቲ ንብረት ይከፋፈል።
ምምዝጋብ ንብረት ማለት፡ ኣብ ልዕሊ ናይቲ ዝሞተ ሰብ ንብረት፡ ጥሪትን ዕዳን ቍጽጽር ይካየድ ማለት እዩ። እዚ፡ ሰለስተ ኣዋርሕ ድሕሪ ሞት ክዛዘም ኣለዎ፡ ንምምቕቓል ድማ መሰረት ይኽውን። እዚ ድማ ናይቲ ዝሞተ ሰብ ንብረት ይከፋፈል ኣሎ ማለት እዩ።
ኑዛዜ (Testamente)
ኑዛዜ፡ ሕጋዊ ሰነድ'ዩ። እቲ ኑዛዜ ዝገድፍ ሰብ: መን እንታይ ይወርስ ባዕሉ ክውስን ይኽእል'ዩ። ፍልይ ዝበለ ነገር ግን ኣሎ። ቀጥታ ወራሲ (ደቂ ምዉት: ደቂ ደቁ ንምዉት ወይ ከኣ ደቂ-ደቂ-ደቁ ንምዉት) ሕጋዊ ብጽሒቱ ክሓትት መሰል ኣሎዎ።
ኑዛዜ፡ ሓድ ሓደ መምርሒታት ክኽተል ኣለዎ። ንኣብነት ብጽሑፍ ክሰፍር ኣለዎ። ክልተ መሰኻኽር ክፍርሙሉ ኣለዎም። ስለ'ዚ ቅድሚ ኑዛዜ ምጽሓፍካ ንኪኢላ ሕጊ ምሕታት ጽቡቕ'ዩ።
ከይተመርዓዉ ሳምቦ ኮይኖም ተኣኻኺቦም ዝነብሩ፡ ብዘይ ውዓል ሕደር ንብረት ኣይማቐሉን። ነንሕድሕዶም (እቲ ወይ እቲ ሓደ ምስ ሞተ) ክወራረሱ እንተ ደልዮም ለበዋ ክጽሕፉ ይግባኦም።


text:
ኩሉ ኤርትራዊ ብዛዕባ እታ ‘ኤርትራዊ’ ዘበለቶ ኤርትራ ክግረም ካብ ዝጅምር ሓያለ ገይሩ’ዩ:: እቲ ደራፊ: “ይገርመና’ሎ! ይገርመና’ሎ!” ኢሉ ክለሀይ ከሎ: ካብ ልቡ ከም ዝተገረመ ዘጠራጥር አይኮነን:: እቶም ናብቲ ዳንኬራ አናሃለሉ ዝሕወሱ ዝነበሩ ተዓዘብትን ሳዕሳዕትን ውን ናይልቦም ዝተገረሙ ግለሰባት ‘ዮም ዝነበሩ:: ገለን በቲ መዳርግቲ ዘይብሉ ውሕሉል ምሕደራ ሃገር ተደኒቑ ክግረም ከሎ: ገለ ከኣ በቲ “መዳርግቲ ዘይብሉ ምሕደራ:” ተደኒቑ ይግረም:: ምግራም ግና ደረጃታት ኣለዎ: አብዚ እዩ ድማ ቋንቋ ድኽመቱ ዝረኣየካ: ማለት ልዕሊ ‘አዚኻ-ምግራም’ ዘሎ ናይ ምግራም ስምዒት ምስ ዝህልወካ ብቋንቋ ክትገልጾ አይትኽእልን:: ንኻልእ ሰብ ክትገልጸሉ ዘይምኽኣልካ ጥራይ አይኮነን እቲ ሽግር: ን ነብስኻ ውን ክትገልጸላ ዘይምኽኣልካ ኢዩ:: እንታይ ይስመዓካ ከምዘሎሲ ንርእስኻ ብኸመይ ተፍልጣ?
አብ ኤርትራ ዘደንቕ ነገር ምስማዕን ምርኣይን ልሙድ’ዩ:: እዚ እዩ ድማ ንኤርትራውነት ፍሉይ ዝገብሮ:: ብመሰረት ማዕከን ዜና ኤርትራ: ፍሉይነት ናይ ‘ኤርትራዊ’ አዝዩ ካብ ምድግጋሙ ዝተላዕለ: “ኤርትራዊ ፍሉይ’ዩ:” ትብል ሓሳብ ኣብ ሕብረተሰብና ካብ ተራ ቃል ናብ ምስላ ገጻ ክትሰጋገር ቀሪባ’ላ:: ሓደ ካብቲ ሓደሽቲ: ዘደንቕ ተርእዮ አብ ኤርትራ እዚ አብ ቀረባ ግዜ መንግስትና ዝገበሮ ተባዕን ዝምስገንን: ብረት ንህዝቢ ብኣልማማ ናይ ምዕዳል ስጉምቲ እዩ:: ብርግጽ እዚ ተግባር እዚ ነታ “ይገርመና’ሎ” እትብል ናብ ዝለዓለ ደረጃ: ማለት version 2.0 ክብ ኣቢልዋ እንተበልና ምግናን አይኮነን::
አነ ኣብዚ ዘለኽዎ ሃገረ ኣሜሪካ ኮይነ: እዚ አብ ኤሪትራ ዝግበር ዘሎ ናይ ብረት ምዕዳል ዜና ምስ ሰማዕኩ: አዝየ እየ ተሓጔሰ:: መንግስትና ካብ ዘይብሉ ቁጠባ ንኹሉ ዜጋ ሓሓንቲ ብረት ከዕጥቕ ምሕሳቡ አዝዩ ዝድነቕ’ዩ:: አብዚ ከየመስገንናዮም ክንሓልፍ ዘይግበኣና እቶም ከይበቐቑ ብገንዘብን ብሞራልን ንመንግስቲ ዘበራትዑ: አብ ዓዲ ስደት ዝርከቡ ዜጋታት አለዉ::
ከም ወትሩ: እቲ ኣተዓዳድላ ብረት ብውሕሉልነትን ብ ጽፈትንእዩ ተኻይዱ:: ዝኾነ ይኹን ሌላን ጉሌላን ብ ሃይማኖት: ዓሌት: ቀቢላ ወይ ውን ጾታ አይነበረን:: ኣዚ ፍትሓውነት ከኣ ካብ ሜዳ ጀሚሩ ዝተወርሰ ባህሊ እዩ:: ምናልባሽ ብረት ዘይተዓደሉ ዜጋታት አንተለዉ ትሕቲ ዕድመ ህጻናት ወይውን ዝሸምገሉ ዓበይትን ጥራይ እዮም::
ገለገሌና: ብገርሂ ልብና: ገሌና ኸኣ ብ ወረ ጸላእቲ ተጸሊና: “ምዕዳል ብረት ንምንታይ አድለየ?” ንብል ንኸውን:: መንግስቲ ነዚ አይሓሰበሉን ኢልኩም ትሓስቡ? መንግስትና ብቑዕ ምኽንያት ተዘይህልዎ ነዚ አይምገበሮን:: ስለዚ ንምንታይ ኢልካ ምሕታት አድላይነቱ አይረአይንን:: ደሓር ከአ ድሮ አቲ ህዝቢ ተሓጉሱ: ሓንጎፋይ ኢሉ እናተቐበሎሲ: እንታይ ምፍልሳፍ አድለየ? ግናኸ ንኣብነት ዝኣክል: ካብ ባሕሪ ብጭልፋ ከም ዝበሃል: ሓደ ሰለስተ መርትዖታት ናይዚ ብህዝቢ ዝተበጋገሰን: ብመንግስቲ ንነዊሕ ተሓሲቡሉን ዝጸደቐን ፓሊሲ ክንርኢ:-
(ሀ) ኣልማማዊ ምዕዳል ብረት መርኣያ ምዕቡል ሕብረተሰብና ኢዩ:: ሃገራት ዓለም: ህዝበን ንምቁጽጻር ፓሊስን ጸረ-ሽበራ-ፓሊስን (riot-police) የዋፍራ:: አብ ሃገርና በንጻሩ እቲ ህዝቢ አዝዩ ስለ ዝተኣምነ ነነፍስ ወከፉ ዜጋ: ከም ሽልማት: ሓሓንቲ ካላሽንኮቭ ጠመንጃ ምስ አረርባዕተ ካዝና ዝከውን ጠያይትን ተዓዲሉ:: እዚ ደረጃ ብስለት ህዝብናን መንግስትናን የርኢ::
(ለ) ኣልማማዊ ምዕጣቕ ህዝቢ መርኣያ ዴሞክራሲ ኢዩ:: ብረት ምሓዝ አብ ከም ኣሜሪካ ዝዓይነተን ‘ማዕቢልና ኢና’ ዝብላ ሃገራት ውን ፍቑድ ኢዩ (ብርግጽ ከም በዓል ካላሽንኮቭ ወይ M-16 ዝዓይነቱ ብኣድራጋ ክትኩስ ዝኽእል ናይ ውግእ ጠመንጃ: አሞ ኸኣ ምስኡ 120 ጠያይቲ: ክትውንን አይፍቀድን ክኸዉን ዝከኣል’ዩ:: አዚ ግን አገዳሲ አይኮነን):: መንግስትና ድኻ ሰኣን ገንዘብ ከይዓጠቐ ምእንቲ ከይተርፍ: ብነጻ ንኹሉ ሰብ መዊሉ ብማዕርነት ዓዲሉ::
(ሐ) ንህዝቢ ብረት ምዕዳል መንግስቲ አብ ህዝቢ ዘለዎ ምትእምማን የርኢ:: አብ መንጎ መንግስትን ህዝብን ዘሎ ምትእምማን: ምስ ናይ ዘመንና አብ መንጎ ክልተ ሰብሓዳር ዘሎ ደረጃ ምትእምማን ይዳረግ:: አስኪ ነስተውዕል: ክንደይ አሰብኡት አሚኖም ነንስትቶም ብረት መዕጠቕወን?
(መ) ብረት ምዕጣቕ ንርእስኻን ንቤትካን ናይ ምክልኻል ነጻነት የውሕስ:: ሳላ መንግስትና: ስድራቤት ኤርትራ ሎሚ ካብ ሰራቒ ነብሳ ክትከላኸል ትኽእል ጥራይ ዘይኮነስ: አድላይ ተኾይኑ: ውሁድ መጥቃዕቲ ክትፍጽምን ንሰዓታት ብተኹሲ ክትረባረብን እኹል ናይ አጽዋር ቀረብ አለዋ::
እምበኣርከስ ረብሓ ዘይብሉ ሕሜትን ምምርማርን ገዲፍና: ነዚ መንግስትና ዝገብሮ ዘሎ ወፍሪ ምዕጣቕ ህዝቢ መታን ሸቶኡ ክወቅዕ: አእጃምና ነበርክት:: ሃየ አለናኪ ንበላ ንሃገር!!
(Disclaimer: dear Press-TV, I know you are found of using the ONION News in your journalistic research. However I claim no affiliation to the ONION Inc.)
Follow @samueln77


text:
ኣብ ንኡስ ዞባ ሃይኮታ ዝተሃንጻ ራህያታት እኹል ማይ ብምሓዘንን ኣብ ዝተፈላለየ ከባቢታት ዝተኸለሉ መግሃጫታት እኹል ሳዕሪ ብምቋሎምን፡ ኣብ ምስሳን ጥሪት እወታዊ ድርኺት ይምዝገብ ከምዘሎ፡ ጓሶትን ሓረስቶትን ሓቢሮም።
ኣብቲ ንኡስ ዞባ ሰለስተ ራህያታት፡ 1300 ሄክታር ቀዋሚ ሕዛእቲ፡ 100 ሄክታር ግዝያዊ ሕዛእቲ፡ ኣስታት 60 ሽሕ ሄክታር ፍኑው ናይ መግሃጫ ቦታ ከምዘሎ ዝጠቐሰ ሓላፊ ኣሃዱ ቊጠባዊ ልምዓት፡ ኢንጂነር ዳዊት ብርሃነ፡ ሎሚ ዓመት ክራማት ኩለን ራህያታት እኹል ማይ ብምውህላለንን እኹል ሳዕሪ ብምብቋሉን፡ ካብ ዝተፈላለየ ከባቢታት ዝሳገማ ጥሪት ከይተረፋ እኹል ሳዕሪ ረኺበን ምህላወን ኣረዲኡ።
እቲ ንኡስ ዞባ፡ ካብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ዞባ ጋሽ-ባርካ ዝሳግማ ጥሪት ብብዝሒ ዝጥቀማሉ ብምዃኑ፡ ክልተ ተወሰኽቲ ራህያታት ንምስራሕ መጽናዕቲ ተገይሩ ከምዘሎ ዝሓበረ ኢንጂነር ዳዊት፡ ወነንቲ ጥሪት ንዘለዋኦም ራህያታትን ሕዛእትታትን ብግቡእ ክጥቀሙሉ ኣተሓሳሲቡ።
ጓሶት ብወገኖም፡ ብዘሎ ሰናይ ክራማት ራህያታት ብምምልአንን ኣብቲ ከባቢ እኹል ሳዕሪ ብምብቋሉን፡ ንመግብን ማይን ዝግበር ዝነበረ ነዊሕ ጒዕዞ ከምዘብቅዐ ገሊጾም።