text:
የሱስ ከምዚ በለ፡እታ ቅንዕቲ መገዲ ንምእታው ናብ ደንበ ኣባጊዕ(ናብ መንግስቱ)ብኣፍ ደገ ኢያ።ግናኸ ንሱ ከምዚ በለ፡ገለ ብመንድቅ ደይቦም ክኣትዉ ዝፍትኑ ኣለዉ(ዮሃ.10፡1)።እቲ ንደቂ ሰባት ኣምላኽ ዘንጸፎ መሰረታዊ ነገር ንምድሓን ብ የሱስ ክርስቶስ ንስሓን እምነትን እዩ።እዚ እቲ እንኮ መገዲ እዩ።ኣምላኽ ፈጺሙ ኣይቅበሎን እዩ ነቲ ብኻልእ መገዲ ክድይብ ዝፍትን ሰብ።ዮሃንስ መጥመቅ መገዲ ጐይታ ንምድላው ዝመጸ ንስሓ እዩ ሰቢኹ።እዚ እቲ እንኮ መገዲ ሃገረ እስራኤል ክዳላውሉ ዘለዎም ንየሱስ ከም መድሓኒኦም።ከምኡ ውን ንዓና ካልእ መገዲ የሎን።
ንስሓን እምነትን
መብዛሕትኦም ናይ ሎሚ ኣመንቲ ሓይሊ ኣይትርእየሎምን እቲ ምስቶም ኣብ መጀመርታ ዝነበሩ ክርስትያን ዝነበሮም ሓይሊ።እቲ ምኽንያት እንታይ ኢዩ ትብል፧እቲ ቀዳማይ ምኽንያት ብግቡእ ስለ ዘይተነስሑ እዩ።ብክርስቶስ ምእማንሲ ኣሚኖም ጽቡቅ።ግናኸ መጀመርታ ከይተነስሑ እዮም ኣሚኖም።ስለዚ ምልዋጦም ትርጉም የብሉን።ኣብዘን ኣዝየን ፍሉጣት ቅኔ እሞ ንመልከት « ኣዝዩ መዐንቀፊ ረሲእ ብሓቂ ዝኣመነ፡ሽዑ ንሽዑ ይቅበል ምሕረት ካብ የሱስ »።እዚስ ሓቂ ድዩ፧እቲ ኣዝዩ መዐንቀፊ ረሲእ ምሕረት ይረክብዶ ብሓቂ ብምእማኑ ጥራይ፧መጀመርታ ክንሳሕዶ ኣየድልዮን እዩ፧ከምዚ ክትብል ትኽእል ትኸውን ኢኻ እምነት ውን ናብ ንስሓ የእትወካ እዩ።ግናኸ እዚ ነዚ መዐንቀፊ ረሲእ እንተ ዘይገሊጽካሉ፡መገዱ ብምኻድ ዳግም ተወሊደ እየ ኢሉ ይሓስብ ብምኽንያት ብምእማኑ ጥራይ።መገዱ ብምኻድ ንነፍሱ የታልላ።የሱስ ባዕሉ ዝሰበኾ መልእኽቲ፡ተነስሑን ብወንጌል እመኑን(ማርቆስ.1:15)።ንሃዋርያት ከይተረፈ ዝኣዘዞም እንተ ነይሩ ኮይኑ ሓደ ዓይነት መልእኽቲ እዩ(ሉቃስ.24 :47)ልክዕ ከምቲ ዝኣዘዞም እዮም ድማ ዝገበሩ(ግ/ሃ.20፡21)።ኣብዚ ነገር እዚ ቃል ኣምላኽ ንጹር እዩ።ናይ ብሓቂ ክትልወጥ እንድሕር ደሊኻ ንስሓን እምነትን ኣይፈላለያን ኢየን።ኣምላኽ ንክልቲኤን ኣጋጢምወን እዩ።ስለዚ ነቲ ኣምላኽ ዘጋጠሞ ሰብ ክፈልዮ የብሉን።ንስሓን እምነትን እቶም ቀንዲ መሰረታውያን ረቋሒታት ኣብ ሂወት ናይ ሓደ ክርስትያን እዮም(እብራ.6:1)።ብግቡእ እንተ ዘይ ተነሲሕካ ኮንካ፡እምብኣርከ መሰረትካ ኣብ ሕማቅ እዩ ተነቢሩ ዝርከብ።እምብኣርከስ ናይ ግድን ኩሉ ሂወት ክርስትናኻ ኣብ ቀይቃይ(ነይናይ)እዩ ዝኸውን።መጽሓፍ ቑዱስ ከም ዝብሎ ፍርሃት እግዚኣብሄር ናይ መጀመርታ ወይ ድማ (ABC)ጥበብ እያ(ምሳለ.9፡10)።ስለዚ ብሓቂ ንእግዚኣብሄር ንፈርሆ እንተ ድኣ ኮይንና፡ካብ ሓጥያት ንመለስ ኢና(ምሳለ.3፡7)።ስለዚ እቶም ዘይተነስሑን ካብ ሓጥያት ዘይተመለሱን፡እቲ ናይ መጀመርታ ሂወት ክርስትና ፍርሃት እግዚኣብሄር ወይ ድማ(ABC)ኣይተማህሩን።
ናይ ሓሶትን ናይ ሓቂን ንስሓ
ተነሲሕካ እንተ ድኣ ኮንካ፡ብሓቂ ተነሲሕካ ምዃንካ ከተረጋግጽ ኣሎካ።ሰይጣን ውን ናይ ሓሶት ንስሓ ኣለዎን በዚ እዩ ንደቂ ሰባት ዘታልሎምን።ሰይጣን ይፈልጥ እዩ መብዛሕትኦም ሰባት በዛ ሓንቲ ትእዛዝ ጥራይ ከም ዝነብሩ፡እታ ትእዛዝ ድማ ከይትተሓዝ ተጠንቀቅ ትብል እያ ! ስለዚ ንሱ ከመይ ገርካ መገድታትን ምኽንያታትን ብምሃብ ከይተታሓዝካ ወይ ከይተረኸብካ ብዝኾነ ሰብ ሓጥያት ትገብር ይምህሮም።ሰራቂ ከይተረፈ ውን ሕማቅ ይስምዖ እዩ ምስ ዝትሓዝ ክሰርቅ።ግንከ እዚ ንስሓ ኣይኮነን ስለ ሕማቅ ዝተሰምዖ።ገለ ኣብነታት ኣብ መጽሓፍ ቑዱስ ምስ ንምልከት ካብቶም ንስሕኦም ሓሶት ዝኾነ ሰባት።ንጉስ ሳኦል ን ኣምላኽ ምእዛዝ ምስ ኣበየ፡ኣብ ሳሙኤል እዩ ሓጥያቱ ተናዚዙ።ግናኸ ህዝቢ ክፈልጥ ኣይደለየን ብዛዕባ እዚ።ንሱ ገና ክብሪ ሰብ ደልዩ።ንሱ ብሓቂ ኣይተነስሐን።ስለ ዝተታሕዘ ጥራይ ሕማቅ ተሰሚዕዎ(1ይ.ሳሙ.15፡24-30)።እዚ እዩ ድማ ፍልልይ ኣብ መንጉኡን ኣብ መንጎ ዳዊትን ሓጥያቱ ዝትኣመነ ምስ ወደቀ(መዝ.51)። ንጉስ ኣከኣብ ድማ ካልእ ከም ሳኦል ዝነበረ እዩ።ኤልያስ ኣምላኽ ክቀጽዖ ምዃኑ ምስ ኣጠንቀቆ ንነፍሱ ሕማቅ ተሰሚዕዎ።ወላ ውን ማቅ ተኸዲኑን ስለ ሓጥያቱ ጉህዩን(1ይ. ነገስት.21:27-29)።ግናኸ ብርግጽ ኣይተነስሐን።ፍርዲ ኣምላኽ ስለ ዝፈርሀ ጥራይ እዩ። ናይ ዩሁዳ ኣስቆርታዊ ንጹር ዝኾነ ኣብነት ናይ ሓሶት ንስሓ እዩ።የሱስ ንሞት ተፈሪዱ ምስ ርኣየ ሕማቅ ተሰሚዕዎ ከምዚ በለ፡ሓጣእኩ(ምቴ.27:3-5)።ግናኸ ኣብ ቅድሚ ካህናት እዩ ተናዚዙ ወላ ውን ሎሚ ከይተረፈ ገለ ሰባት ከም ዝገብርዎ እዩ ! ኣይተነስሐን ወላ ውን ሕማቅ እንተ ተስምዖ ብዛዕባ እቲ ዝገበሮ።ብሓቂ ተነሲሑ ነይሩ እንተ ዝኸውን ናብ ጐይታ ከይዱ ብስቡር ልቢ ምሕረት ምሓተተ ነይሩ።ግናኸ እዚ ኣይገበረን። ካብዞም ኣብነታት እዚኣቶም ብዙሕ ክንምሃር ንኽእል ኢና፡ንምፍላጥ ኣየናይ ምዃኑ ናይ ሓሶት ንስሓ ! ናይ ሓቂ ንስሓ ዝብሃል ካብ ጣኦታት ናብ ኣምላኽ ምምላስ እዩ(1ይ.ተሰሎ.1፡9)። ጣኦታት ዝብሃሉ እቶም ብዕንጨይትን እምንን ዝተሰርሑ ኣብ ቤተመቅደስ ኣህዛብ ዝርከቡ ጥራይ ኣይኮኑን።ከምኡ ውን ማዕሪኡ ሓደገኛታት ዝኾኑ ጣኦታት ህዝቢ ዘምልኽዎም ብጣዕሚ ሕማቅ ዘይመስሉ ኣለዉ።ንሳቶም ድማ ጣኦታት ፍትወት ስጋ፡ጣዕሚ፡ገንዘብ፡ክብረት ደቂ ሰባት፡ናይ ገዛእ ርእስኻ መገዲ…..ወዘተ።ኩላትና ንቡዙሕ ዓመታት ነዚኣቶም ኣምሊኽናዮም ኢና።ተነሳሕ ማለት ምምላኽ እዞም ጣኦታት ግደፎን ናብ ኣምላኽ ተመለስን።ናይ ሓቂ ንስሓ ኩሉንትናና እዩ ዘጠቃልል ማለት፡ኣእምሮና፡ስሚዒትናን፡ፍቃድናን።
መጀመርታ ንስሓ ማለት ኣተሓሳስባና ብዛዕባ ሓጥያትን ዓለምን ምልዋጥ መለት እዩ።ንፈልጥ ኢና ብሰንኪ ሓጥያትና ካብ ኣምላኽ ከም ዝተፈለና።ንርኢ ኣሎና ውን ኩሉ መገድታት ሂወት ናይዛ ዓለም ጸረ ኣምላኽ ምዃኑ።ካብዚ ንኣምላኽ ዘየኽብር መገዲ ሂወት ክንምለስ ንደሊ ኣሎና።ካልኣይ ድማ ንስሓ ንስሚዒትና የጠቃልል።ብዛዕባ ዝሓለፈ መገዲ ሂወትና ጓሂ ይስምዓና(2ይ.ቆሮ.7፡10)ነፍስና ንጸልእ ብዝሓለፈ ውሳነታትና፡ልዕሊ ኩሉ ግን ነቲ ማንም ክርእዮ ዘይክእል ኣብ ውሽጥና ዘሎ ክፉእ
ንጸልእ(ህዝ.36፡31)። ንጕህን ንነብዕን ብሰንኪ ንኣምላኽ ኣዚና ዘጕሃናዮ ብኒነብሮ ዝነበርና ሂወት።እዚ እዩ ነይሩ ናይ መብዛሕትኦም ዓበይቲ ሰባት ኣብ መጽሓፍ ቑዱስ ሓጥያቶም ምስ ተፈለጦም።ዳዊት(መዝ.51)እዮብ(እዮብ.42፡6)ከምኡ ውን ጴጥሮስ(ማቴ.26፡75)ሓጥያቶም ምስ ተነስሑ ኩሎም መሪር ብኽያት በኽዮም።
የሱስ ይኹን ሃዋርያት ብሓጥያትና ክንጕህን ክንበክን ኣተባቢዖምና እዮም(ማቴ.5፡4ን ያቆብ 4፡9)እዚ እዩ እቲ ናብ ኣምላኽ ንምለሰሉ መገዲ።ኣብ መወዳእታ ንስሓ ፍቃድና የጠቃልል።ነዚ ህልኸኛ ዝኾነ ፍቃድ ርእስና ጥራይ ክንገብር ዝደልየና ናይ ገዛእ ርእስና መገዲ ክስዓር ኣለዎን የሱስ ጐይታ ሂወትና ንግበሮን።እዚ ማለት ፍቃደኛታት ክንከውን ኣለና ዝኾነ ይኹን ኣምላኽ ዝደልዮ ክንገብር ካብ ሕጂ ንንየው ብዝኾነ ይኹን ዋጋን ብዝኾነ ይኹን ጒድኣትን እንተኾነ ውን።እቲ ጥፉእ ንእሽቶ ወዲ ናብ ኣቡኡ ብቁጥቁጥ ወይ ስቡር ልቢ እዩ ገዝኡ ተመሊሱ፡ዝተሳዕረ ንእሽቶ ወዲ ኣቡኡ ዝበሎ ኩሉ ፍቃደኛ እዩ ክገብር።እዚ እዩ እቲ ናይ ብሓቂ ንስሓ ዝብሃል(ሉቃስ.15፡11-24)።ነፍሲ ወከፍ ዝገበርናዮ ሓጥያት ክንናዘዝ ኣየድልየናን እዩ ኣብ ኣምላኽ።ብዝኾነ ምኽንያት ነፍሲ ወከፍ ሓጥያት ክንዝክሮ ኣይክኣልን እዩ።እቲ ጥፉእ ንእሽቶ ወዲ ከምዚ ኣይገበረን።እቲ ኣገዳሲ ነገር ዝበሎ ኣቦ ሓጣእኩ፡እዚ ጥራይ ንሕና ውን ክንብል ዘሎና።ግናኸ ዩሁዳ ኣስቆርታዊ ውን ከይተረፈ እዚ ከም ዝበለ ንዘክር ማለት፡ሓጣእኩ።ኣብ መንጎ ናይ ዩሁዳ ኑዛዘን ናይ ጥፉእ ንእሽቶ ወዲ ኑዛዘን ዓቢ ፍልልይ እዩ ዘለዎም።ኣምላኽ እንዛረቦ ቃላትና ጥራይ ኣይኮነን ዝሰምዕ።ይፈልጥ እዩ ብድሕሪ እቶም እንዛረቦም ቃላት ዘሎ መንፈስን፡ብመሰረት እቲ መንፈስ ድማ እዩ ምስ ድልየታትና ዝራኸብን።
ናይ ንስሓ ፍረ
ዮሃንስ መጥመቅ ንፈሪሳውያን ዝበሎም ፍረ ንስሓ ክገብሩ እዩ(ማቴ.3፡8)ናይ ብሓቂ ተነሲሕና እንተ ድኣ ኮይንና፡ኩሉ መገዲ ሂወትና እዩ ዝቅየር።እቲ መጀምርታ ነገር ክንገብሮ ዘሎና፡ድሕሪ ምንሳሕና ኣብ ሂወትና ዝገበርናዮ ጌጋ ክንጽግኖ እዩ ዘሎና። ኣብ ወንጌላት ከም እነንብቦ ብዛዕባ ዘኬዎስ፡ንሱ የሱስ ናብ ገዝኡ ኣብ ዝኣተወሉ ሽዑ ንሽዑ እዩ ሓጥያቱ ክእመን ጀሚሩ(ሉቃስ.19፡1-10)።ዘኬዎስ ፍቅሪ ገንዘብ ዝነበሮ ሰብ እዩ።ግናኸ ንስሓ እንታይ ከም ዘጠቃልል ተረዲእዎ እዩ።ንሱ ይፈልጥ እዩ ወደ መዝሙር ናይ የሱስ ክኸውን እንተ ድኣ ኮይኑ ኣብ ዝሓለፈ ሂወቱ ዝገበሮ ኩሉ ጌጋታቱ ክጽግኖ ከም ዘለዎ።ዘኬዎስ ንዝዓመጽኩዎ ዘበለ እፍድዮ ምስ በለ ጥራይ እዩ፡የሱስ ድማ በለ ነዛ ቤት ምድሓን ኮነላ።ንዝዓመጽካዮ ምምላስ ካብቲ ሓደ ፈቲኻ እትገብሮ ምልክት ናይ ሓቂ ምድሓን እዩ።(ሉቃስ.19፡1-10)።የሱስ ዝበሎ ብዛዕባ ጥበበኛ ሰብኣይ ብምሳለ ገሩ፡ኣዕሚቁ ዝዂዓተ መሰረቱ ድማ ኣብ ሊዕሊ ከውሒ ዘንበረ ብትሕቲ ቀጸላ ሑጻ ብምሕላፍ ኢዩ(ሉቃስ.6፡48)።እቲ ዓሻ ሰብኣይ ውን ቤቱ ኣብ ከባቢኡ ሃኒጹ እዩ።ግናኸ ኣዕሚቁ ኣይኮዓተን።ንሱ መሰረቱ ብሸለልትነት ኣብ ልዕሊ ሑጻ እዩ ዘንበረ።ንሕና ውን በዚ ምሳለ ገርና ክንምልከቶ ንኽእል ኢና ናይ ሓቂን ሓሶትን ንስሓ።ኣዕሚቅና እንኹዕት ከቢድ ውሳነ ምስ እንውስድ ኣብ ሂወትና ንዝዓመጽናዮ ምስ እንኽሕስ ጥራይ እዩ።ናብ ክርስቶስ ምስ እንመጽእ ኣብ መጀመርታኻ ግዜ ክትወስድ ጽቡቅ እዩ፡ኩሎም ነገራት ምስ ሂወትና ዝተተሓሓዙ ምስ ምልዋጥና ክውገዱ ዘለዎም ክውገዱ ኣለዎም።ንሕና ነዚ ብሸለልትነት ንገብሮ እንተ ኮይንና፡ዓበይቲ ኣብ ገለ ነገራት ሓደ መዓልቲ እቲ ዝሰረትናዮ መሰረት ሱንኩፍ ስለ ዝኾነ ወዲቁ ክንረኽቦ ኢና።
ምፍዳይ እንታይ የጠቃልል
እዚ ማለት ንመንግስቲ ግብሪ እንተ ድኣ ዓሚጽካዮ ይኹን…. ወዘተ ናይ ግድን ግብሪ ዘይከፈልካዮም ክትከፍሎም ኣሎካ።ገለገለ እዋን ተገዲስካ ክትከፍሎ ሽዑ ንሽዑ ኣይክኣልን ይኸውን ንክፍሊ ዕዮ።ግናኸ ፍቃድ ኣብ ዘለዎ፡ኩሉ ግዜ መገዲ ኣሎ፡ንኣምላኽ ክንእዘዞ እንተ ድኣ ደሊና ! ተንብር ናይ ፖስት ይኹን ቲኬት ናይ ባቡር ምስ እንዕድግን ከይተጠቀምናሎም ምስ እንቀዶምን፡በዚ ከምዚ እቲ ካብ መግስቲ ዝሰረቅናዮ ገንዘብ ብርግጽ ናብ መንግስቲ ክንመልሶ ንኽእል ኢና። ዝዓመጽናዮ ሰብ እንተ ኣሎ ውን ይቅረታ ክንብሎን ክንመልሰሉን ኣሎና።ከምኡ ውን ከመይ ኢሉ ለውጢ ኣብ ሂወትካ ከም ዝመጸ ንገሮም ! ነዚ ክትገብር ትብዓት እንተ ዘይረኺብካ ባዕልኻ ምሳኻ ሓደ ሓው ተማሊእካ ነቲ ዝዓመጽካዮ ምለሰሉ ወይ ፍደዮ።ኩሉ ዕዳኻ ኣብ ሓደ እዋን ከተደቅሶ እንተ ዘይኪእልካ፡ጸገም የለን።በብቁሩብ እናገበርካ ዕዳኻ ክፈል።ግናኸ መጀመሪ ግበር ኢኻ ወላ ውን ብሓሙሽተ ናቅፋ ! ኣምላኽ ንዘኬዎስ ካብታ ዕድኡ ክመልስ ዝወሰነላ መዓልቲ እዩ ተቀቢልዎ ድኣ እንበር ኩሉ ዕድኡ ምስ ፈጸመ ኣይኮነን ! ንገለ ሰብ ዝዓመጽካዮ እንተ ኣልዩ እሞ ድማ ኣበይ ከም ዝነብር እንተ ዘይትፈልጥ ኮንካ፡ነቲ ገንዘብ ናብ ኣምላኽ ምለሶ፡ናብቲ ቀንዲ ዋና ኩሉ ገንዘብ።እዚ ስርዓት እዚ እዩ ንእስራኤላውያን ኣምላኽ ዘንበረሎም(ኦ/ዘሁ.5፡6-8)። ንገለ ሰብ ዝበደልናዮ ወይ ዝጎዳእናዮ እንተ ኣልዩ ድማ፡ማለት ምስ ገንዘብ ምትእስሳር ዘይብሉ፡ከይድና ይቅረታ ክንብሎን ምሕረት ክንሓቶን ኣሎና።ገለ የሕዋት ኣለዉ ዝፈልጦም ነዋርሕ ዝኸውን ገንዘብ ዝኣከቡን ናይ ባንክ ሕሳቦም ጥራዩ ዝተረፈን ንመንግስቲ ዝዓመጽዎ ግብሪን ካብ ዓማዊልን ብሰንኪ ምምላሶም(ምፍዳዮም)።ኣምላኽ ድማ ካብ ዓቢ ናይ ባንክ ሕሳብ ዝበልጽ ገይሩ ባሪኽዎም ! ገለ ሰባት ካልኦት ድማ ኣለዉ ዝፈልጦም ብኣውቶቡስ ይኹን ብባቡር ከይከፈሉ ዝተጓዕዙዎ ተጠንቂቆም ሕሳቦም ብምጽብጻም ዝመለሱ ኣለዉ።እቶም ኣብ ውሑድ ነገር እሙናት ዝኾኑ እዮም፡ንኣምላኽ ዓበይቲ ነገራት ዝገብሩ።ገለ ድማ ኣለዉ ዝፈልጦም ናብ ብዓል ስልጣን ናይ ዩኒቨርስቲ ምስ ሰርቲፊኬቶም ብምኻድ ኣብ መወዳእታ ናይ መርመራ ግዜ ከም ዝሰረቁ ዝተኣመኑ ኣለዉ።እንተ ኣድላዩ ኮይኑስ ዝወሰድዎ ዲግሪ ክስውእዎ ድልዋት እዮም መታን ንጹህ ሕልና ክህልዎም።ንኸምዚኣቶም ዝበሉ ኣመንቲ ኣምላኽ ኣብ ቅድሚ ስልጣናት ኩሉ ሳዕ ሞጎስ ምስ ሃበ እዩ፡ስለዚ ድማ ምሕረት ረኸቡ።
ግንከ ምናልባት ኩሉ ግዜ ከምዚ ክኸውን ኣይክእልን ይኸውን።ኣብ ናትካ ጉዳይ፡ምናልባት ኣምላኽ ፈቂድዎ እቲ ዩኒቨርስቲ ነቲ ሰርቲፊኬትካ ይምንጡሉኻ ! ግንከ እዚ ንዓኻ ንዝበለጸ ጽቡቅ ፍቃድ ኣምላኽ እዩ።ሓደ ሓው ኣሎ ዝፈልጦ ደብዳበ ናይ ይቅረታ ጽሒፉ ናብ ገለ ሰብ፡ቅድሚ ገለ ዓመታት ናብ ዝሰረቆ ተንብር።ወላ ውን ማዕረ ክንደይ እቲ ዝተሰርቀ ንእሽቶ ነገር ይኹን ስርቂ ስርቂ እዩ።እምነትና ድማ ኣብ ናእሽቱ ነገራት እያ እትፍተን። ንነፍስኹም ከተሳቅዩዋ ኣይኮንኩን ዝምዕደኩም ዘለኹ፡ካብ ኣእምሮኹም ሓግሒግኩም ከተውጽእዎ ብሓደ ግዜ ነቶም ናእሽቱ ጌጋታት ዝገበርኩምዎም ኣብ ዝሓለፈ ሂወትኩም።ኖእ ከምዚ ክኸውን የብሉን።እንታይ ክትገብር ከም ዘሎካ ኣምላኽ ከዘክረካ እዩ፡እቲ ኣምላኽ ከተደቅሶ ዘሎካ ዘዘከርካ ጥራይ ግበር። ገለገለ ጉዳያት ድማ ኣለዉ ፈጺምካ ገለ ነገር ክትገብሮም ዘይክኣል፡ምኽንያቱ እቲ ጌጋ ኣዝዩ ዝተሓላለኸ ስለዝኾነ እዩ።ከምዚኦም ዝበሉ ጉዳያት፡እቲ ክትገብሮ ዘሎካ ጓሂኻ ንኣምላኽ ምንጋርን ምሕረቱ ምሕታትን እዩ።ብዝኾነ ይኹን ጉዳይ ንሰይጣን ዕድል ክንህቦ የብልናን ገበነኛታት ከም ዝኾና ገይሩ ክኣስረናን ክዂንነናን ንዘልኣለም ንዝፍትን፡ብምኽንያት ገለገለ ጉዳያት ጥራይ ስለ ዘየጣነቅና።ኣምላኽ ጽቡቅ ገይሩ ይርድኣልና እዩ ኩነታትና፡ኣየሳቅየናን ድማ እዩ።እንተ ድኣ ፍቃደኛ ዝኾነ ልቢ ኣሎካ፡ኣምላኽ ይቅበሎ እዩ ዝኾነ ክትገብሮ ክእለት ዘሎካ፡ወላ ውን ምንም እንተ ዝኸውን(2ይ.ቆሮ.8፡12)። ስለ ምሕረቱ ንኣምላኽ ክብሪ ይኹኖ ! ኣምላኽ ነቶም ዘኽብርዎ የኽብሮም እዩ(1ይ.ሳሙ.2፡30)።ገለ መገዲ ካብቲ እነኽብሮ ድማ ኣብ ናእሽቱ ነገራት እሙናት ብምዃን እዩ።ዝዓመጽናዮ ዘይንመልስ እንተ ድኣ ኮይንና፡ኣብ ነፍስና ብሰንሰለት ተኣሲርና ኣብ ኩሉ ሂወትና ከም እንጒዓዝ እዩ።ኣምላኽ ክፍትነና እዩ ንምርኣይ ነየናይ ክብሪ ከም ንህቦ፡እንተ ካብ ንጹህ ሕልና ምህላው ብዙሕ ገንዘብ፡ክብሪ ገዛእ ርእስኻ ምድላይ፡ዲግርናን ወላ ውን ስራሕና።ቡዙሓት ኣብ ፈተና ወዲቆም እዮም።ግናኸ ክብሪ ንኣምላኽ ይኹኖ ኣብ ኩሉ ወሎዶታት ተረፍ ስለ ዘለውዎ፡ልዕሊ ዝኾነ ይኹን ንብረት እዛ ምድሪ ንኣምላኽ ስለ ዘፍቀሩ።
ንኻልኦት ይቅረ ምባል
ከምኡ ውን ንስሓ ንኻልኦት ኣብ ዝኾነ እዋን ንዝበደሉና የጠቃልል እዩ።የሱስ ከምዚ በለ፡ንሰብ በደሎም እንተ ዘይሓደግኩምሎም ፡ንኣኻትኩም ድማ ኣቦኹም ሓጥያትኩም ኣይሓድገልኩምን እዩ(ማቴ.6፡15)።እዚ ክብል ከሎ ናይ ግድን ካብ ልብና ይቅረ ክንብል ኣሎና ድኣ እንበር ሱቅ ኢልካ ብርእስኻ ይቅረ ኢለ ኣለኹ ምባል ኣይኮነን(ምቴ.18፡35)።ብኣምላኽ ይቅረ ክብሃለልካ ኣይክኣልን እዩ እንተ ድኣ ብሙሉእ ልብኻ ፈጺምካ ይቅረ ዘይልካ።ምናልባት ውን ክእለት ዘይብልና ንኸውን ንኽንርስዖ ሰባት ንዝበደሉና።ግንከ ገለ ካብቲ ሕማቅ ዝገበሩና እንሓስቦ ሓሳብ ክነጽጎ ኣሎና፡ነዚ ክንገብር ኣብ ዝኾነ ዝተፈተናሉ እዋን።ምናልባት ውን ገለ ሰብ ብጣዕሚ ዝበደለካ እሞ ብሙሉእ ልብኻ ይቅረ ክትብለሉ ኣጸጊሙካ ረኺብካዮ ትኸውን።ንኣምላኽ ለምኖ ይቅረ ክትብል ክሕግዘካን፡ፍቃዱ ሂቡካ ክትረኽቦ ኢኻ መታን ይቅረ ክትብል ንዝኾነ ሰብ ሓይሊን ድልየትን ክህበካ እዩ። ብሚልዮናት ዝቁጸር ሓጥያትና ምስ እንዝክር ኣምላኽ ብነጻ ይቅረ ዝበለልና፡ኣሸጋሪ ኮይኑ ኣይምረኸብናዮን ነርና ንሕና ውን ይቅረ ክንብል ንኻልኦት።ንኻልኦት ይቅረ ምስ ዘይንብል ሰይጣን እዩ ሓይሊ ዝረክብ ኣብ ልዕለና።ይቅረ በሉ ኢሉ ጳውሎስ ስለዚ መታን ኣብ ልዕለና ዕድል ከይረክብ ሰይጣን(2ይ.ቆሮ.2፡10-11)።
ዝተቀየረ ኣተሓሳስባ ብዛዕባ ሰይጣን
ካልእ ድማ ከነደቅሶ ዘሎና ሓደ ካልእ ነገር ድማ ኣሎ፡ንሱ ድማ ምስ ሰይጣንን ክፉኣት መናፍስትን ዘሎ ርክባት እዩ።እንተ ከም ኣስትሮሎጂ፡ምምላኽ ጣኦት፡ብሕንጻጽ ኢድ ምፍላጥ፡ጥንቆላ…. ወዘተ ርክብ ኣሎካ ወይ ድማ እንተ ብሮክ ሙዚክን ሓደገኛታት ዕጸፋርስን ክትገብሮ ዘሎካ ምስ ሰይጣን ዘሎካ ርክባት ምብታኽ ወላ ውን ገለ ካብዞም ርክባት ከይፈለጥካ ዝገበርካዮ ዘበለ።እቲ መጀመርታ ክትገብሮ ዘሎካ ነገር ኣዕንዎ(ኣይትሽጦ ኣዕንዎ)ኩሉ ጣኦታት፡ምጻሕፍቲ ኣስማትን፡ዛዕጎልን ወዘተ ዘሎካ ዘበለ(ተመልከት ግ/ሃ.19፡19)።ብድሕሪ እዚ ከምዚ ኢልካ ጸሊ ጐይታይ የሱስ ኩሉ ርክባት ምስ ሰይጣን ዝነበረኒ ብፍላጥ ይኹን ብዘይ ፍላጥ ይበትኮ ኣለኹ።ብድሕሪ እዚ ንሰይጣን ከምዚ በሎ ሰይጣን ይቃወመካ ኣለኹ ብስም የሱስ ክርስቶስ ጐይታይን መድሓኒየይን።ካብ ሕጂ ንንየው ኣይትትንክፈንን ኢኻ፡ካብ ሕጂ የሱስ ክርስቶስ ጐይታይ ኮይኑ እዩ።ያቆብ.4፡7 ከምዚ ይብል ንኣምላኽ ተገዝእዎ።ንድያብሎስ ድማ ተጻረርዎ እሞ ንሱ ካባኻትኩም ክሃድም እዩ።ካብ ሕጂ ንንየው ሰይጣን ኣይሕዘካን እዩ።ቀጻሊ ንጐይታ እንተ ድኣ ስዒብናዮ፡ኣብ ዝተፈላለየ ጎድንታት ድኽመት ሂወትና ብርሃን ኣብ ልዕሊ ብርሃን ክህበና እዩ።ኣብ ዓለማዊ ዝኾነ ኣከዳድናና ድዩ ወይስ ኣዘራርባና ወይ ኣብ ትሪ ዘለዎ ቃና ድምጽና ወይ ድማ ኣብ ስርዓት ዘይብሉ ሕማቅ ልምዲ ዘለዎ ኣናብባና…. ወዘተ። ኣብዚኣቶም ብዙሕ ድኹም ጎድንታት ቀጻሊ ክንረክብ ኢና ክንስሓሎምን ክነጽሀሎምን ዘሎና።ኩሉ ዕለታት ሂወትና ቀጻሊ ብንስሓ ክንጒዓዝ ኣለና።
ንስሓ ቀዳማይ መሰረት ናይ ክርስትያን ሂወት እዩ።እምነት ድማ ካልኣይ እዩ።እምነት ብኣምላኽ ማለት ምትእምማን ብእኡን በቲ ኣብ ቃሉ ዝበሎን፡ህልኽ ምስ ስሚዕትና ዝብለናን ወይ ካልኦት ሰባት ምስ ዝነግሩና እዩ።ክሳብ ክንድዚ ቀሊል እዩ እዚ።እንሆ ሰለስተ ሓቅታት ብዛዕባ ኣምላኽ፡(1)ደረት ኣልቦ ዝኾነ ፍቅሪ የፍቅረና፡(2)ንሱ ፍጹም ጥበበኛን፡(3)ንሱ ኩሉ ዝክኣሎን እዩ።ነዚ
ሓቅታት እዚ ክትኣምኖ የሸግር ድዩ፧ያእ ኣይፋሉን።ጽቡቅ : እሞ ንኣምላኽ ብሙሉእ ልብና ክንኣምኖ ንዓና ኣየሸግረናን እዩ።ኣብ ገነት ኤደን ሄዋን ንድምጺ ሰይጣን ምስምዓ፡ካብ እምነት ዘይምንባር እዩ።ትእዛዛት ኣምላኽ ንጽቡቃ ምዃኑ ኣይኣመነትን።ንኣምላኽ ኣይተኣዘዘቶን ምኽንያቱ እምነት ኣይነበራን ኣብታ ፍጽምቲ ፍቅሩ ንዕኣ።
እምነት - ንምቅባል ናይ ኣምላኽ ውህበታት
ኣምላኽ ብዙሕ ኣደነቅቲ ነገራት ኣለዎ ዝህበና።ኩሎም እቶም ውህበታቱ ድማ ውህበታት ናይ ጸጋ እዮም።ግንከ እምነት ክህልወና የድሊ ንምቅባል ነቶም ውህበታት።መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብል፡ብእምነት ብጸጋ ኢኹም ዝድሓንኩም(ኤፌ.2፡8-9)ጸጋ፡ ኣምላኽ ካብ ሰማይ ኢዱ ሰዲዱ ዝባርኸና እዩ ።እምነት ድማ ኢድና ናብ ኣምላኽ ብምስዳድ ካብ ኢድ ኣምላኽ በረኸት ንቅበለሉ እዩ።ቅድሚ ኩሉ ኣምላኽ ሕድገት ሓጥያትና እዩ ውህበት ሂቡና።እንተ ድኣ ተነሲሕና ኮይና፡እቲ ክንገብሮ ዘሎና ሕጂ ኢድና ናብ ኣምላኽ ሰዲድና ነቲ ኣምላኽ ዝሃበና ነጻ ውህበት ምቅባል እዩ።ንዕኡ ንሰርሓሉ ወይ ንኸፍሎ ነገር የብልናን።ድሮ ተኸፊሉ እዩ ኣብ ጎልጎታ።ኩሉ እቲ ክንገብሮ ዘሎና ሕጂ ኣመስጊንካ ነቦ ተቀበል።እዚ እዩ እምነት።ኣምላኽ ዝሃበና ውህበት ምስ ዘይንቅበል፡ብሓቂ ንጻረፍ ኢና ዘሎና።ንውህበቱ ንንዕቆ ኢና ዘሎና።ምናልባት ውን ኣምላኽ ይፍትነና ኣሎ ኢልና ንሓስብ ንኸውን፡ከምቲ ገለ ሰባት ዝገብርዎ ንህጻናት፡ ኣብ ኢዶም ውህበት ሒዞም እንካ ይብሉ ድሓር እቲ ህጻን ውህበት ክቅበል ኢዱ ምስ ሰደደ ድማ ይመልስዋ ኢዶም፤ኣምላኽ ግን ከምኡ ዝገብር ወይ ክፍኣት ዘለዎ ከም ገለ ገለ ሰባት ኣይኮነን።ንሱ ፈቃር ኣቦ እዩ።ንሱ ብሓቂ ጽቡቅ ውህበት ክህበና ዝምነ እዩ።ስለዚ ድማ እዩ መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ዝብለና፡ብዘይ እምነት ግና ንኣምላኽ ከተስምሮ ኣይክኣልን እዩ፡ወላ ውን ዝኾነ ይኹን ካልእ ነገር ምስ ትገብር(እብራ.11፡6)።ንኣምላኽ እንተ ድኣ ኣሚናዮ፡ሓጥያትና ጥራይ ኣይኮነን ይቅረ ዝብለልና፡ካብ ሓይሊ ሓጥያት ውን ከይተረፈ ሓራ እዩ ዘውጽኣና።ብኸመይ እምነት ንረክብ፧ሓደ መገዲ ጥራይ እዩ ዘሎ።መጽሓፍ ቑዱስ ከም ዝብሎ እምነት ካብ ምስማዕ ይመጽእ፡ምስማዕ ድማ ብቃል ክርስቶስ(ሮሜ.10፡17)።ብኻል ኣባህላ፡ንኣምላኽ ብቃሉ ገይሩ ክዛረበና ምስ ንፈቅደሉ፡እምነት ንረክብ።ብኸምዚ ድማ እዩ እምነትና ዝዓቢ።ብመሰረት ቃል ኣምላኽ፡ክርስቶስ ንሓጥያትና ከም ዝሞተን ከም ዝተንስአን ንፈልጥ ኢና፡እንተ ድኣ ተነሲሕናን ኣሚናን ብእኡ ሽዑ ንሽዑ ሙሉእ ሕድገት ሓጥያት ክንቅበል ንኽእል ኢና።መንፈስ ቑዱስ ድማ ኣብ ልብና ኮይኑ ይምስክረልና እዚ ሓቂ ምዃኑ።በዞም ክልተ ምስክር፡ብቃል ኣምላኽን ብመንፈስ ቑዱስን ኣጸቢቅና ርግጸኛታት ንኸውን ኣምላኽ ይቅረ ከም ዝበለልናን ብርግጽ ውን ውሉዱ ምዃናን።
ውሕስነት ናይ እምነት
ኣምላኽ ዝደሊ ካባና ሙሉእ ውሕስነት ኣብ ልብና ክህልወና ብርግጽ ውሉዱ ከም ዝኾና እዩ።ብዛዕባ እዚ ሓቂ ዝኾነ ይኹን ምጥርጣር ክህልወና ኣይደልን እዩ።ሰይጣን ብዝተኻእሎ መጠን ክንጠራጠር እዩ ዝፍትን።ግንከ ብፍጹም ክንጠራጠር የብልናን፡ከመይሲ ኣምላኽ ብዙሕ ተስፋታት ውሕስነት ዘለዎም ኣብ ቃሉ ሂቡና እዩ።ጥራይ ኣብቶም ተስፋታት ንመልከት፡የሱስ ከምዚ በለ፡ነቲ ናባይ ዝመጽእ ናብ ወጻኢ ኣይድርብዮን እየ……ብሓቂ ብሓቂ ይብለኩም ኣለኹ፡እቲ ብኣይ ዝኣምን ናይ ዘለኣለም ሂወት ኣላቶ(ዮሃ.6፡37,47)።ነቶም ዝተቀበልዎ(ንየሱስ ክርስቶስ ከም ጐይታ)ውሉድ ኣምላኽ ክኾኑ መሰል ሃቦም(ዮሃ.1፡12)።እግዝኣብሄር ከምዚ ይብል፡ንሓጥያቶም ይቅረ ክብለሎምን ሓጥያቶም ድሕሪ ደጊም ኣይዝክርን(እብራ.8፡12)። እምነትና ኣብ ኣምላኽ ምግባር ማለት ልክዕ ከምቲ ተኣማሚንካ ሙሉእ እግርኻ ኣብ ድልድል ምንባር ክትሳገር ከሎካ ንወሓዚ እዩ።እቲ ድልድል ዱልዱል እንተ ድኣ ኮይኑ፡ብዘየገድስ ወላ ውን ድኹማት ይኹና ኣእጋርና።እሞኸ እንታይ ድኣሉ እሞ ጽኑዕ እምነት ዝብሃል፧ጽኑዕ እምነት ዝብሃል ኣብቲ ጽኑዕ ኣምላኽን ተስፋታቱን ምትእምማን ማለት እዩ።መብዛሕትኡ እዋን ስሚዒታትና መታለልቲ እዮም።ክንኣምኖም የብልናን።ምሳለ ናይ ሰለስተ ሰባት ኣሎ ስሞም ሓቂን እምነትን ስምዒትን ዝብሃሉ፡ሓደ ድሕሪ እቲ ሓደ ኣብ ቀጣን መንደቅ ይጒዓዙ ነበሩ።ሓቂ ኣብ ቅድሚት ይጒዓዝ፡እምነት ድማ ደድሕሪኡ ከምኡ ውን ስምዒት ድሒሩ ይጒዓዙ ነበሩ።እምነት ክሳብ የዒንቱ ካብ ምስዓብ ንሓቂ ዘየግለሳ መገዱ ሃዲኡ ይኸይድ ነበረ።ስምዒት ድማ ብጽቡቅ ይስዕቦ ነበረ።ግንከ ካብታ እምነት ናብ ስምዒት ከመይ ኢሉ ይመጽእ ከም ዘሎ ክርኢ ዝተጠውየላ እዋን ወዲቁ ተሰባቢሩ ሞይቱ፡ስምዒት ውን ስዒቡዎ ሞይቱ።ሓቂ ንበይኑ ከይተረበሸ ናብቲ መንደቅ ጒዕዝኡ ቀጺሉ።እዚ መረዳእታ ናይዛ ምሳለ ግሉጽ እዩ።ቃል ኣምላኽ ዘይቅየር ሓቂ ዝሓዘ እዩ።እንተ ድኣ እምነትና ኣብ ቃል ኣምላኽ ብቀጻሊ ንጥምት ኮይና ጥራይ፡ናይ ምውዳቅ ሓደጋ ዝብሃል የለን፡ስምዒት ድማ ተኸቲሉ እዩ ዝስዕብ።ግንከ ኣብ ስሚዒታትና ክንጥምት እንተ ጀሚርና፡ሽዑ ብቀሊሉ ንዕንቀፍን ንወድቅን ኣብ ተስፋ ምቁራጽን ኩኔነን ንኣቱ።
ንእምነት ናይ ምእማን
መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብል እንታይ ከም ንኣምን ክንእመን ኣሎና።ብኣፍካ የሱስ ጐይታ ምዃኑ እንተ ተኣሚንካን፡ ኣምላኽ ካብ ሞት ከም ዘተንስኦ ብልብኻ እንተ ኣሚንካ፡ክትድሕን ኢኻ፡ሰብ ብልቡ ይኣምን፡ውጽኢቱ ድማ ጽድቂ፡ከምኡ ውን ብኣፉ ይእመን፡ውጽኢቱ ድማ ትድሕን (ሮሜ.10፡9-10)። ብኣፍና ምእማን ኣዝዩ ኣገዳሲ እዩ።ቃል ኣምላኽ ምእማን ማለት ነቲ ኣምላኽ ዝተዛረቦ ሓደ ዓይነት ቃል ምድጋም ማለት እዩ።እዚ ማለት ኣሜን ንምባል ዘሸግር ነገር ኣይኮነን(ይኹነለይ ንምባል)ንተስፋታት ኣምላኽ።እታ ንመጀመርታ ግዜ ኣብ መጽሓፍ ቑዱስ እምነት ትብል ቃል ዝተባህለት ኣብ ኦ/ዘፍ ምዕራፍ 15 እዩ።ኣብዚ እነንብቦ ኣምላኽ ንኣብርሃም ዝበሎ፡ውሉድ ዘይብሉ ኸሎ፡ከም ከዋኽብቲ ሰማይ ውሉድ ክህልወካ እዩ።ኣብርሃም ድማ ንእግዘኣብሄር ኣመኖ(ፍቅዲ.6)።ኣብዚ ብቋንቋ እብራይስጥ እምነት (ኣማን)ካብዚ ተበጊስና እዩ ድማ ኣሜን ዝብል ቃል ንረክብ፡ማለት ይኹነለይ።ስለዚ ድማ ኣምርሃም ዝገበሮ ኩሉ ኣሜን ንተስፋታት ኣምላኽ እዩ።እዚ እዩ እቲ ሓቀኛ እምነት ዝብሃል
ማለት፡ኣሜን፡ንኣምላኽ።ቀጺልና እነንብቦ ኣብርሃም ዝተሰምየሉ ሓድሽ ስሙ ብኣምላኽ ዝተዋህቦ እዩ ትርጒሙ ድማ (ኣቦ ቡዙሓት)።ሳራ ሰበይቱ ድማ ገና ውሉድ ኣይነበራን።ግንከ እዚ ንኣብርሃም ፍልልይ ኣየምጽኣሉን።ገና ንነፍሱ ኣቦ ቡዙሓት ኢሉ እዩ ዝሰምያ ነይሩ።በቲ ኣምላኽ ዝበሎ ስለ ዝኣመነ(ኦ/ዘፍ.17፡5)። እዚ እዩ ድማ ምእማን እምነት ዝብሃል።ነቲ ኣምላኽ ዝበሎ ትእመኖ፡ወላ ውን እቲ ተስፋ ክፍጸም ከሎ ኣይንርኣዮ።ነዚ ጥራይ ክንገብር እዩ ኣምላኽ ዝሓተና፡ነቲ ኣብ ቃሉ ዝበሎ ልክዕ ከምኡ ክንብል።ተስፋታት ኣምላኽ ምስ እንእመን፡ኣብ ኣምላኽ ዘሎና እምነት ኢና ንገልጽ፡ኣምላኽ ድማ ኣብ ክንዳና ኮይኑ ይዓዪ።ንሰይጣን እንስዕሮ ድማ ብቃል ምስክርና እዩ(ራእይ.12፡11)።ሰይጣን እዚ ከሳሲ፡ኩሉ ግዜ ውሕስነት ምድሓናን ትብዓትናን ዘሎና ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ክሰርቀና እዩ ዝፍትን።ክንስዕሮ እንተ ድኣ ደሊና ንሰይጣን ናይ ግድን ተስፋታት ኣምላኽ ብቀጥታ ክንጠቅሰሉ ኣሎና። የሱስ ከይተረፈ ውን ባዕሉ ካብ ጽሑፍ ብምጥቃስ እዩ ንሰይጣን ስዒርዎ ከምዚ ብምባል፡ጽሑፍ እዩ….. ጽሑፍ እዩ….. ጽሑፍ እዩ(ማቴ.4፡1-11)።ንቃል ኣምላኽ እንተ ተጠራጢርና፡ንኣምላኽ ሓሳዊ ንገብሮ።ግንከ ቃል ኣምላኽ ንሰይጣን ኣብ ንእመነሉ፡ምስ ኣምላኽ ወገን ንሕዝን ቃሉ ድማ ኣንጻር ሰይጣንን ሓሶቱን ይኸውን።በዚ መገዲ እዚ ንሕና ድማ ንሰይጣን ንነግሮ ንኣምን ኣምላኽ ዝበሎ ኩሉ ሓቂ ምዃኑ፡ንህልኽ ኩነታትናን ስሚዒታትናን ምናልባት ንዝብሉና።እዚ እዩ ምእማን እምነት።
ሓድሽ ኪዳን ከም ዝምህረና ናይ ኣምላኽ ሕርየትን ምጽዳቆምን ኣብቶም ውሉዱ ዝኾኑ፡ ክልተ ክቡራት ሓቅታት እዮም። ሕርየት
መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብል ኣምላኽ ውሉዱ ክንኮኖ ከምቲ ናይ ቀደም ፍልጠቱ ሓርዩና(1ይ.ጴጥ.1፡1,2)።እዚ ማለት ይፈልጥ ነይሩ እዩ ካብ ዘልኣለም ክሳብ ዘልኣለም እቶም ውሉዱ ዝኾኑ ኣየኖት ምዃኖም።ከምኡ ውን መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብለና፡ኣምላኽ ብክርስቶስ እዩ ሓርዩና ቅድሚ ምስራት ዓለም(ኤፌ.1፡4)።ወላ ውን ቅድሚ ኣዳም ምፍጣሩ፡ኣምላኽ ንነፍሲ ወከፍና ከም ውሉዱ ብስምና ይፈልጠናን ስምና ውን ኣብ መጽሓፍ ሂወት ካብ ሽዑ ነይሩ እዩ(ራእይ.13፡8)።እዞም ሓቅታት እዚኣቶም እዮም መስተንክር ውሕስነት ዝህቡና። መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብል መሰረት ኣምላኽ ደው ኢልናሉ ዘሎና ዕጽፊ ማሕተም ኣለዎ።ብመንጽር ናይ ኣምላኽ ክፍሊ ከምዚ ዝብል ነንብብ፡እግዘኣብሄር ነቶም ናቱ ዘበሉ ይፈልጦም እዩ።ብመንጽር ናይ ሰብ ክፍሊ ድማ ከምዚ ዝብል ነንብብ፡ኩሉ ስም እግዘኣብሄር ዝሰሚ ዘበለ ሰብ ካብ ክፉእ ዘበለ ኩሉ ይርሓቅ(2ይ.ጢሞ.2፡19)። ኣምላኽ ንውሉዱ ይፈልጦም እዩ ቅድሚ ምስራት ዓለም።ግንከ ንሕና ውሉዱ ምዃና ንፈልጥ ምስ እንንሳሕን ምስ ንምለስን ጥራይ እዩ።በዚ ውሱን ዝኾነ ኣእምሮና ንኹሉ ክንፈልጦ ማለት ኣምላኽ ከመይ ገይሩ ከም ዝሓረየና ውሉዱ ክንከውንን ወላ ውን ክንሓርዮን ከይንሓርዮን ነጻ ምርጫ ሂቡና እዩ።እዚ ልክዕ ከምቲ ክልተ ሕንጻጻት ማዕረ ዘይራኸባ ኣብ ኣረዳድኣና እዩ።ግንከ ከምቲ ትርጉም ሕሳብ ናይ ክልተ ማዕረ ሕንጻጽ ዘይራኸብ፡ኣብ ዘይውሱን ይራኸባ፡ኣብ ዘይውሱን ኣእምሮ ናይ ኣምላኽ።ገለ ሰብ ከምዚ ኢሉ ይገልጽ፡ኣብ ነዊሕ መገዲ ናይ ሂወት እንዳተጓዓዝካ ከሎኻ፡ሓደ ማዓልቲ ክፉት ደገ ትረክብ፡ከምዚ ዝብል ቃላት ዝተጻሕፎ ኣብኡ፡ዝኾነ ይኹን ዝንሳሕን ብክርስቶስ ዝኣምንን በዚ ኣፍ ደገ ክኣቱን ሂወት ዘለኣለም ክረክብን እዩ።ኣቲኻ ኣሎኻ።ምስ ኣተኻ ድማ ንድሕሪት ግልጽ ኢልካ ትጥምት እሞ፡ከምዚ ዝብል ጽሑፍ ልክዕ በቲ ዝኣተኻሉ ኣፍደገ ትርኢ፡እቶም ቃላት ድማ፡ቅድሚ ምስራት ዓለም ኣምላኽ ብክርስቶስ ሓረየኩም።
ጽድቂ
ሕድገት ሓጥያት ዝተገበረልና ንዝገበርናዮ ሕሉፍ በደል እዩ።ግንከ እዚ ፍጹማት ጽድቃን ኣይገብረናን እዩ።ስለዚ ገና ኣብ ቅድሚ ፍጹም ጻድቅ ዝኾነ ኣምላኽ ደው ክንብል ኣይንኽእልን ኢና።ስለዚ ኣምላኽ ገለ ነገር ዝበለጸ ክገብር ኣለዎ ንዓና።ከጽድቀና ኣለዎ ባዕሉ።ጽድቂ ማለት ኣምላኽ ፍጹም ጽድቂ ናይ የሱስ ክርስቶስ ኣብ ናትና ሕሳብ ኣቀሚጡልና ማለት እዩ።ውጽኢቱ ድማ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ደው ንብል ልክዕ ከምቲ ክርስቶስ ፍጹም ዝኾነ ! እዚ ብጣዕሚ ዘገርም ግብሪ እዩ ! ሓቂ ድማ እዩ ! እዚ ልክዕ ሚልዮናት ዝኸውን ናቅፋ ኣብ ሕሳብ ናይ ለማናይ ሰብ ብስሙ ከም ምሃብ እዩ-ዘይግብኦ ገንዘብ ከሰበ፡ግንከ እዚ ነጻ ውህበት እዩ ዝተዋህቦ።ጸዲቅካ ማለት ኣምላኽ ተቀቢሉካን ልክዕ ከም ሓጥያት ገርካ ዘይትፈልጥ ኣብ ኩሉ ሂወትካን፡ ጥራይ ኣብ ናይ ሕጂ ሂወትና ፍጹም ጻድቃናት እንተ ንኸውንን። ቃል ኣምላኽ ከምዚ ይብል፡ስለዚ ብእምነት ካብ ጸደቅና፡ብእኡ ኸኣ ናብዚ ዘሎናዮ ጸጋ ብእምነት ምእታው ዝረኸብና(ሮሜ.5፡2)ሕጂ ናብ ህላወ ኣምላኽ ብትብዓት ክንመጽእ ንኽእል ኢና ብዘይ ፍርሃት ወይ ምጥርጣር ኣብ ዝኾነ ግዜ።ኣምላኽ ባዕሉ ናብዚ መገዲ ከፊቱልና እዩ። ኣብ ገነት ኤደን፡ኣዳምን ሄዋንን ሓጥያት ኣብ ዝገበሩሉ እዋን፡ገበነኛታት ምዃኖም ተፈሊጥዎምን ሓፊሮምን ንነፍሶም ብቆጽሊ በለስ ገይሮም ከዲኖምዎን።ኣምላኽ ድማ ነቲ ቆጽሊ በለስ ኣልጊሱ፡እንስሳ ብምቅታል በቲ ቆርበት ገይሩ ከዲንዎም። እዞም ቆጽሊ በለስ ናይ ገዛእ ርእስና ጽቡቅ ግብርታት ምስሊ እዮም።ልክዕ ከምቲ ቆጽሊ በለስ፡ጽቡቅ ግብርታትና ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ክኸድኑና ኣይክእሉን እዮም ካብ ዕርቃና፡መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብል፡ወላ ውን ብዘሎ ጽድቅና ከም ጽዩቅ ክዳን እዩ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ(ኢሳ.64፡6)። እቲ ናይ እንስሳ ምሕራድ ምስሊ ናይ ክርስቶስ ኣብ ክንዲ ሓጥያትና ሙማት እዩ።እቲ ደበሎ ድማ (ቆርበት)ምስሊ ናይ ክርስቶስ ፍጹም ጽድቁ ገይሩ ክኸድነና ዝተዋህበና እዩ(ኦ/ዘፍጥ.3፡7,21)። ጽድቂ ነጻ ውህበት ኣምላኽ እዩ።ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ዝኾነ ይኹን ሰብ ክጸድቅ ዝኽእል የለን ብናይ ገዛእ ርእሱ ግብርታት።ሓደ ካብቲ ሕሉፍ ጌጋ ከምዚ ምባል እዩ፡ንዑ ናይ ባዕልና ጽድቂ ንድለ መታን ጻድቃን ክንከውን ኣብ ቅድሚ
ኣምላኽ።ካልእ ሕሉፍ ጌጋ ኣንጻር ናይዚ ኣሎ።ከምዚ ምባል እዩ።እንተ ድኣ ሓንሳብ ትሓሪናን ጸዲቅናን ኮይና ሽግር ዝብሃል የለን ሕጂ ወላ ውን ሓጥያት እንተ ገበርና።እዞም ንሓጥያት ከም ቀሊል ነገር ዝወስድዎ፡ብምኽንያት ኣምላኽ ስለ ዝሓረዮምን ዘጽደቆምን ብምሕሳቦም፡እዚ ዘረዳኣና ካብ መንጎ እቶም ሕሩያት ከምዘይኮኑ እዩ።(ኣነጻጽሮ ሮሜ.4፡5 ምስ ያቆብ.2፡24)።ሑሩያትን ጻድቃንን ከም ዝኾና ምስ ኣረጋገጽና፡ናይ ሰይጣን ክሲ ኣብ ልዕለና ጽልዋ የብሉን።ኣምላኽ ምሳና ካብ ኮነኸ፡መን እዩ ዝቃወመና፧(ሮሜ.8፡31)።ድሕሪ ሕጂ ኣብ ሂወትና ደጊም ክስምዓና የብሉን ብኣምላኽ ከም ዝተኾነንናን ዝተደርበናን።ነቶም ሕሩያት ኣምላኽሲ መን እዩ ዝኸሶም፧ኣምላኽ እዩ እቲ ዘጽድቅ(ሮሜ.8፡33)።ሃለሉያ ! ከምዚ ዝበለ ጽቡቅ ዜና እዩ ናይ ወንጌል ! ስለዚ ድማ እዩ ዘየገርም ሰይጣን ንቡዙሓት ኣመንቲ ከም ዝተሓርዩን ዝጸደቁን ከይፈልጡ ብምድላይ ሒዝዎም ዝርከብ።
የሱስ ንሃዋርያት ናብ ኩሉ ዓለም ክኸዱን ደቀ መዛሙርቲ ክገብርዎምን ምስ ነገሮም፡ኣብ ኣእምርኦም እንታይ ማለቱ ምዃኑ ምጥርጣር ዝብሃል ኣይነበሮምን።(ማቴ.28፡19)።ኣቀዲሙ ወደ መዝሙሩ ምዃን እንታይ ማለት ምዃኑ ገሊጹሎም እዩ።ሉቃስ 14፡25- 35 ጽቡቅ ገይሩ ይገልጾ እዩ እቶም ቀንዲ ሰለስተ ኩነታት ናይ ወደ መዝሙር።ኣብዚ የሱስ ከም ዝገልጾ ብዛዕባ ሓደ ሰብኣይ ግምቢ ምስራት ጀሚሩ፡ግንከ ዘይወድኦ፡ምኽንያቱ ክኸፍሎ ኣይክኣለን ዋጋ ናይቲ ህንጻ(ፍቅዲ28፡30)እዚ ዝገልጸልና ወደ መዝሙር ንምዃን ዋጋ ከም ትኸፍል እዩ።የሱስ ነጊሩና እዩ ቅድሚ ህንጻ ምጅማርና ኮፍ ኢልና ዋጋ ክንጽብጽብ። ድሕሪ ሕድገት ሓጥያት ምርካብና ኣምላኽ ነዊሕ ዓመታት ክንጽበ ኣይደልየናን እዩ፡ቅድሚ ምርዳእና ወደ መዝሙር እንታይ ማለት ምዃኑ።የሱስ ህዝቢ ናብኡ ኣብ ዝመጹሉ ሽዑ ንሽዑ እዩ ነጊርዎም ዋጋ ናይ ወደ መዝሙር ምዃን።ንሱ ከምዚ ኢሉ፡ ፍቃደኛ ዘይኮነ ኣማኒ ወደ መዝሙር ክኸውን ማለት፡ከምቲ መቀረቱ ዘጥፍአ ጨው፡ ንኣምላኽ ጥቅሚ የብሉን(ሉቃስ.14፡35)።
ምጽላእ ዘመድ
ቀዳማይ ኩነታት ወደ መዝሙር ናይ ግድን ናይ ተፈጥሮኣዊ ዘሎና ፍቅሪ ዘመድ ክቛረጽ ኣለዎ።የሱስ ከምዚ በለ፡ዝኾነ ናባይ ክመጽእ ዝደሊ እንተሎ ነቡኡን ኣዲኡን ሰበይቱን ደቁን የሕዋቱን ኣሓቱን፡እወ ወላ ውን ሂወቱ ከይተረፈት እንተ ዘይጸልአ ወደ መዝሙረይ ክኸውን ኣይክእልን እዩ(ሉቃስ.14፡26)።እዚኦም ብጣዕሚ ተረርቲ ቃላት እዮም።እንታይ ማለት እዩ ክትጸልኦም፧ምጽላእ ልክዕ ከም ምቅታል እዩ(1ይ.ዮሃንስ.3፡15)።ኣብዚ ንሕተቶ ዘሎና ተፈጥሮኣዊ ፍቅሪ ነዝማድና ከመውት እዩ ዘለዎ። እዚ ማለት ከነፍቅሮም የብልናን ማለት ድዩ፧ኣይፋሉን።ብርግጽ ከምኡ ማለት ኣይኮነን።ናይ ተፈጥሮ ዘሎና ፍቅሪ ምስ ዘብቅዕ፡ኣምላኽ ድማ ብመሎኮታዊ(ኣምላኻዊ)ፍቅሪ ገይሩ ይትክኦ።ሽዑ ነዝማድና ዘሎና ፍቅሪ ንጹህ ይኸውን፡ኩሉ ግዜ ቀዳምነት ኣምላኽ ክኸውን ኣለዎ ቅድሚ ነዝማድ ምፍቃርና።ቡዙሓት ንኣምላኽ ዘይእዘዝዎ ምኽንያት ብሰንኪ ነቦኦም፡ነዲኦም ወይ ሰበይቶም….ወዘተ ከይዕንቀፉ ብምፍራህ እዩ።ጐይታ ቀዳምነት ቦታ ክንህቦ ኣብ ሂወትና እዩ ዝደሊ።ቦታ እንተ ዘይሂብናዮ ድማ፡ፈጺምና ደቀ መዛሙርቱ ክንከውን ኣይንኽእልን ኢና። ኣብነት ናይ የሱስ ተመልከት።ወላ እኮ እንተፍቀራ መበለት ዝኾነት ኣዲኡ፡ግንከ ካብ ፍጹም ፍቃድ ኣቦ ካብ ምግባር ጽልዋ ክትገብረሉ ኣይፈቀደላን፡ወላ ውን ኣብ ናእሽቱ ነገራት።ገለ ካብኡ ኣብ ቃና መርዓ ምስ ኮነ ኣብነት ምስ ንምልከት የሱስ ናይ ኣዲኡ ጠለብ ከይገብር ነጺጉዎ(ዮሃንስ.2፡4)። ከምኡ ውን የሱስ ነጊሩና እዩ የሕዋትና ክንጸልእ።ጴጥሮን ናብ መስቀል ከይከይድ ክመልሶ ምስ ፈተነ፡የሱስ ጥውይ ኢሉ ንድሕሪት ገኒሕዎ ብኣዝዩ ተሪር ዝኾነ ቃላት ተጠቂሙ።ከምዚ በሎ፡ካባይ ርሓቅ ሰይጣን ! ንስኻ ንዓይ መዓንቀፊ ኢኻ(ማቴ.16፡23)።ጴጥሮስ ዝመኸሮ ብብዙሕ ተፈጥሮኣዊ ፍቅሪ እዩ።ግንከ የሱስ ዝገንሖ፡ ምኽንያት እቲ ዝመኸሮ ምኽሪ ኣንጻር ፍቃድ ናይ ኣቦ ስለ ዝኾነ እዩ።ኣቦ ኩሉ ግዜ ዝልዓለ ፍቅሪ ኣለዎ ኣብ የሱስ።ከምኡ ውን ንዓና ሓደ ዓይነት ኣተሓሳስባ ክህልወና እዩ ዝደሊ።ድሕሪ ትንሳኤኡ ንጴጥሮስ ዝሓተቶ ሕቶ ካብ ኩሉ ኣብ ምድሪ ዘሎ ነገር ኣብሊጹ ዘፍቅሮን ዘየፍቅሮን ምዃኑ እዩ(ዮሃንስ.21፡15-17)።እቶም ብዝለዓለ ንጐይታ ዘፍቅርዎ ጥራይ ኣብ ማሕበሩ ሓላፍነታት ዝዋሃቦም።መራሒ ማሕበር ኤፌሶን ኣብ ሓደጋ ናይ ምንጻግ ብጐይታ እዩ ነይሩ፡ምኽንያቱ እታ ናይ መጀመርታ ፍቅሩ ንጐይታ ይኹን ኣሕዋት ስለ ዘጥፍአ(ራእይ.2፡1-5)።ከምቲ ዘማራይ ዳዊት ዝበሎ፡ኣብ ሰማይ ብዘይካኻ መን ኣሎኒ ጐይታ፧ንዓኻ ካብ ረኸብኩ ኣብ ምድሪ ዝደልዮ የብለይን፡ሽዑ ኢና እቲ ናይ ምጀመርታ ኩነታት ወደ መዝሙር ብሓቂ ንፍጽሞ(መዝ.73፡25)። እታ የሱስ ካባና ዝደልያ ፍቅሪ ስምዒታዊት ፍቅሪ ኣይኮነን ዝደሊ ዘሎ፡ተፈጥሮኣዊ ፍቅሪ ወላ ውን ስምዒት ዝበዝሖ መዝሙር ኣይኮነን ዝደሊ ካባና።ኣይፋሉን።ነፍቅሮ እንተ ኮይና ትእዛዛቱ ኢና እንሕሉ(ዮሃንስ.14፡21)።
ነፍስና ምጽላእ
እቲ ካልኣይ ኩነታት ወደ መዝሙር ድማ ናይ ግድን ነፍስና ክንጸልእ ኣሎና።የሱስ ከምዚ በለ፡ዝኾነ ይኹን ናባይ ክመጽእ ዝደሊ እንተ'ሎ ኮይኑ ነፍሱ እንተ ዘይጸልአ ወደ መዝሙረይ ክኸውን ኣይክእልን እዩ(ሉቃስ.14፡26)።ኣስዕብ ኣቢሉ ብምቅጻል ከምዚ በለ፡መስቀሉ ዘይጸውር እሞ ደድሕረይ ዘይስዕብ ዘበለ ወደ መዝሙረይ ክኸውን ኣይክእልን እዩ(ሉቃስ.14፡27)።እዚ ገለ ካብቲ የሱስ ዝምሃሮ ውሑዳት ጥራይ ዝተረድእዎ እዩ። ከምዚ በለ የሱስ : ወደ መዝሙር ዘበለ ነፍሱ ቀቢጹ መስቀሉ ኣብ ጸጽባሕ የልዕል(ሉቃስ.9፡23)።ካብ ማዓልታዊ ምንባብ መጽሓፍ ቑዱስናን ማዓልታዊ ምጽላይን፡ነፍስና ክንቀብጽን መስቀልና ክንጸውርን እዩ ዘሎና።ነፍስና ምኽሓድ ነፍስና ምጽላእ ማለት እዩ፡እቲ ካብ ኣዳም ዝወረስናዮ ሂወት።መስቀል ምልዓል ማለት ድማ ነፍሰ
ፍትወት ዘበለ ወይ (ንዓይ ይጥዓመኒ)ዝብል ክመውት ኣለዎ።ቅድሚ ነዚ ምስያፍና መጀመርታ ግን እዚ ዓይነት ሂወት ክንጸልኦ ኣለና ማለት ንዓይ ይጥዓመኒ።ፍትወት ነፍስና እቲ ቀንዲ ጸላኢ ናይ ክርስቶስ ሂወት እዩ።መጽሓፍ ቑዱስ ስጋ ኢሉ እዩ ዝጽውዖ።ስጋ መኻዚኖ ገዛ ናይ ክፉእ ዘበለ ባህግታት ንዓና ዝፋታተነና ናይ ገዛእ ርእስና ረብሓ ንምርካብ እዩ፡ናይ ገዛእ ርእስና ክብረት፡ናይ ገዛእ ርእስና ፍትወት፡ናይ ገዛእ ርእስና መገዲ ወዘተ…ቁኑዓት እንተ ድኣ ኮይና፡ወላ ውን እቲ ዝበለጸ ሰናይና ብኩፉእ ሓሳብ ዝተበላሸወ ካብቲ ብልሹው ባህግታትና ዝነቀለ እዩ።ነዚ ስጋ ብምጽላእና እንተ ዘይኮይኑ፡ንጐይታ ፈጺምና ክንስዕቦ ኣይንኽእልን ኢና።ስለዚ ድማ እዩ የሱስ ብዙሕ ዝተዛረበ ብዛዕባ ምጽላእ ወይ(ምጥፋእ)ሂወትና።ብመሰረት እዚ ሓቂ፡ኣብ ወንጌል ሹድሽተ ግዜ ተደጋጊሙ እዚ ቃል(ምቴ.10፡39 ; 16፡25 ; ማር.8፡35 ; ሉቃስ.9፡24 ;14፡26 ; ዮሃ.12፡25)።ብዙሕ እዋን ጐይታ ዝደጋገሞ ቃል ኣብ ወንጌላት እዚ እዩ።ህሳዕ ሕጂ ግና ብዛዕባ እዚ ንእሽቶይ ተሰቢኹን ንእሽቶይ ተረዲኡን ! ሂወትካ ምጽላእ ማለት ናይ ባዕልኻ መሰልን ዕድላትን ምድላይ ፍቃድካ ዘበለ ምሃብ እዩ፡ናይ ባዕልኻ ጽቡቅ ስም ምድላይ ደው ምባል፡ምግዳፍ ናይ ባዕልኻ ሃረርታን ተገዳስነትን፡ናይ ባዕልኻ መገዲ ምድላይ ደው ምባል ወዘተ ወደ መዝሙር ናይ የሱስ ክትከውን ትኽእል ኢኻ፡በዚ መገዲ ክትከይድ ፍቃደኛ እንተ ኾንካ ጥራይ።
ኩሉ ዘሎካ ምቅባጽ
እቲ ሳልሳይ ነገር ናይ ወደ መዝሙር ድማ ኩሉ ናትና ንብሎ ትሕዝቶ ምቅባጽ እዩ።የሱስ ከምዚ በለ፡ነፍሲ ወከፍኩም ዘለዎ ዘበለ ኹሉ ዘይቀበጸ ወደ መዝሙረይ ክኸውን ኣይክእልን እዩ(ሉቃስ.14፡33)።ናይ ባዕልና ትሕዝቶ ከም ናይ ባዕልና ገርና እንውንኖ እዩ።ኩሉ ምቅባጽ ማለት ከምዘይናትካ ገርካ ምርኣይ ማለት እዩ። ካብ ናይ ኣብርሃም መረዳእታ ክንርኢ ንኽእል ኢና።ኢሳቅ ናይ ባዕሉ ወዱ እዩ ማለት ትሕዝቶኡ።ሓደ መዓልቲ ኣምላኽ ንመስዋእቲ ክህቦ ሓቲትዎ።ኣብርሃም ድማ ኣብ መሰውኢ ንኢሳቅ ክስውኦ በጥ ኣቢሉ ተዳልዩ ነይሩ እዩ።ግንከ ኣምላኽ ከይገብሮ ብምንጋር እቲ መስዋእቲ ዘድሊ ከምዘይኮነ፡ ምኽንያቱ ንኽእዘዞ ፍቃደኛ ምዃኑ ስለ ዘርኣየ(ኦ/ዘፍ.22)።ብድሕሪ እዚ ኣብርሃም ተረዲእዎ ወላ ውን ኢሳቅ ኣብ ገዝኡ እንተ ሃለዎ፡ከም ናቱ ገይሩ ደጊም ክርእዮ ከም ዘይብሉ እዩ።ኢሳቅ ናይ ኣምላኽ እዩ ካብ ሕጂ ንንየው።እዚ እዩ ኩሉ ዘሎካ ምቅባጽ ማለት።ኩሉ ዘሎና ዘበለ ኣብ መሰውኢ ናይ ግድን ከነቀምጦን ንኣምላኽ ክንህቦን እዩ ዘሎና።ገለ ካብዞም ነገራት ኣምላኽ ክንጥቀመሎም ፈቂዱልና እንተኾነ እኳ፡ግንከ ከም ናይ ባዕልና ገርና ደጊም ክንሓስብ የብልናን።ወላ ውን ኣብ ናይ ባዕልና ገዛ ንነብር ናሃሉ፡ናይ ግድን እዚ ገዛ ናይ ኣምላኽ ምዃኑ ክንሓስብ ኣሎናን ንሱ ስለ ዝፈቀደልና ድማ ብነጻ ክራይ ዘይብሉ ኣብኡ ኣሎናን : እዚ እዩ ናይ ብሓቂ ወደ መዝሙር ዝብሃል።ምስ ኣሎና ንብሎ ትሕዝቶና ቀቢጽናዮ ዲና፧ኣሎና ንብሎ ኩሉ ወላ ውን ናይ ባንክ ሕሳብና ውን ይኹን፡ንብረት፡ስራሕ፡ብቅዓት፡ውህበት፡ብልሒ፡ሰበይቲን ደቅን ዝኾነ ይኹን ካልእ ኣብዚ ምድሪ ክቡር ነገር ገርና እንርእዮ ዘበለ ኩሉ።ናይ ብሓቂ ደቀ መዛሙርቲ ክንከውን እንተ ደሊና ኩሉ ኣብ መሰውኢ ከነንብሮ ኣሎና።ኣምላኽ ብኹሉ ልብና ከነፍቅሮ እዩ ዝደሊየና፡እዚ እዩ ትርጉሙ ናይ ጽሩያት ልቢ ከምቲ ኣብ ማቴ.5፡8 ተጠቂሱ ዘሎ።እኹል ኣይኮነን ጽሩይ ሕልና ጥራይ ክህልወካ።ጽሩይ ሕልና ንሓጥያት ጥራይ ምግዳፍ ማለት እዩ።ጽሩይ ልቢ ግን ኩሉ ነገራት ብፍቃዱ ዝገደፈ እዩ።ስለዚ ድማ ናይ ብሓቂ ወደ መዝሙር ዘማልኦ መሰረታዊ ምቅያር ኣተሓሳስባና ብዛዕባ፡(ሀ)ኣዝማድናን ፈተውትናን፡(ለ)ናይ ገዛእ ርእስና ሂወትን፡(ሐ)ኣሎና ንብሎ ዘበለ ኩሉ ነገራትን።ነዞም ምኽንያታት ኣብ መጀመርታ ክርስትናዊ ሂወትና እንተ ዘይበዲህናዮም፡ድሓር ግን ኣይክኣልን እዩ ጽቡቅ መሰረት ከነንብር።
ቅድሚ ናብ ሰማይ ምዕራጉ የሱስ ሓደ ካብቲ ናይ መወዳእታ ዝኣዘዞም ንደቀ መዛሙርቱ(1)ኪዱ ደቀ መዛሙርቲ ግበሩ(2)ብስም ኣቦን፡ወድን፡መንፈስ ቑዱስን ኣጠምቍዎም(3)ኩሉ ዝኣዘዝኩኹም ክሕልዉ ምሃርዎም።ኣብዚ ስርዓት ኣገዳሲ እዩ።እቶም ደቀ መዛሙርቲ ክኾኑ ፍቃደኛታት ዝኾኑ ጥራይ እዮም ክጥመቁ ዘለዎም።ብዘይካ እዚ ካልእ ኣማራጺ የለን።ቆልዑ ናብ የሱስ ምስ ኣምጽእዎም፡ኢዱ ኣብ ርእሶም ኣንቢሩ ባሪኽዎም(ማርቆስ.10፡13-16)።ዝኾነ ኾይኑ ዝተነስሑ በጽሒ ናብኡ ምስ መጹ ግን፡ብደቀ መዛሙርቱ ገይሩ ኣጠሚቁዎም(ዮሃንስ.4፡1,2)።ግንከ ሎሚ ኣብ ብዙሓት ማሕበራት እንታይ ንርኢ ኣሎና፧ብኣንጻሩ እዩ።ቆልዑ ክጥመቁን ኣብ በጽሕታት ድማ ኢድ ክንበርን ! እዚ ልክዕ ብኣንጻር እቲ የሱስ ዝገበሮ እዩ።ኣብ መዓልቲ ሓምሳ(Pentecost)ብዙሓት ሓጥያቶም ምስ ተኣመኑ፡ጴጥሮስ ክንስሑን ክጥመቁን እዩ ነጊርዎም።ከምቲ ቀጺሉ ተጠቂሱ ዘሎ፡እቶም ንቃሉ ዝተቀበልዎ ተጠምቁ(ግ/ሃዋ.2፡28,41)።እቶም ብምስትውዓል ጥራይ ዝተቀበልዎ ንቃል ኣምላኽ ብቁዓት ምዃኖም ንጹር እዩ ክንስሑን ክጥመቁን።ከምዚ እዩ ነይሩ ኣብ ዝኾነ ኣጋጣሚ ከምቲ ኣብ ግ/ሃዋ ተጻሒፉ ንረኽቦ።
እንታይ ማለት እዩ ጥምቀት
ኣብ ሮሜ.6፡1-7 ብኑጹር ተገሊጹ ኣሎ ጥምቀት እንታይ ማለት ምዃኑ።ኣብዚ ከም ዝተነግረና እቲ ኣረጊት ሰብና ምስ ክርስቶስ ከም ዝተሰቅለን ብጥምቀት ድማ ምስ ክርስቶስ ሞይትና ከም ዝተቀበርናን እዩ።ኣረጊት ሰብና ዝብሃል እቲ ቅድሚ ምእማንና ዝነበረና ኣእምሮ ኮይኑ ወትሩ ሓጥያት ክገብር ዝደሊ እዩ።እዚ እዩ ምስ ክርስቶስ ዝተሰቅለ።ነዚ ክንርድኦ ኣይንኽእልን ኢና ኣቀዲምና፡ቅድሚ ኣብዚ ኵውንነት ምንባርና።ኣምላኽ ዝበሎ ክንኣምኖ ጥራይ እዩ ዘሎና።ቃል ኣምላኽ ኣረጊት ሰብና ምስ ክርስቶስ ተሰቂሉ እንተ ኢሉ፡ስለዚ ድማ ንኣምኖ፡ልክዕ ከምቲ ቃል ኣምላኽ ክርስቶስ ኣብ ቀራንዮ ተሰቂሉ ምስ በለና ርግጸኛታት ኾይና ከም ዝኣመናዮ
እዩ።ክልቲኡ እዚ ሓቅታት ብእምነት ተቀቢልናዮ። ኣረጊት ሰብን ስጋን ሓደ ኣይኮኑን።ስጋ መኽዘን ኩሉ ክፉእ ዘበለ ባህጊታት ኣብ ውሽጥና እዩ፡ኣንጻር እዚ ድማ ፍቃድ ኣምላኽ እዩ።ኩላትና ነዚ ምሳና ተሰኪምናዮ ክሳብ መዓልቲ ሞትና ኢና ንኸይድ።ስጋ ምስ ክኸትሩና ደልዮም ናብ ቤትና ክኣትዉ ዝደለዩ ከተርቲ ነነጻጽሮ።ኣረጊት ሰብ ድማ ልክዕ ከም ዘይእሙን ኣገልጋሊ ኣብ ውሻጠ ቤትና ኮይኑ ብቀጻሊ ነቶም ከተርቲ መታን ክኣትዉ ማዕጾ ዝኸፍተሎም እዩ።እቲ ዘይእሙን ኣገልጋሊ እዩ ሕጂ ሞይቱ ዘሎ።ብዝኾነ ኮይኑ ከተርቲ ሓያላት እዮም ! ግንከ ሕጂ ሓድሽ ኣገልጋሊ ኣሎና፡እዚ ሓድሽ ሰብኣይ፡ማዕጾ ዕጹዉ ገይሩ ክገድፎ እዩ ዝደሊ መታን እዞም ከተርቲ ከይኣትዉ። ብጥምቀት ኣረጊት ሰብ ከም ዝሞተን ዝተቀብረን ንምስክር ማለት(ትምኒት ሓጥያት)፡ካብ ሕጂ ንንየው ምስ ክርስቶስ ካብ ሞት ተንሳእና፡ብሓዳስ ሂወት ክንመላለስ(ሮሜ.6፡4)ኣብ ግዜ ኖህ ውን ከይተረፈ ማይ ኣይሂ ሓደ ዓይነት ጥምቀት እዩ(1ይ.ጴጥ.3፡20,21)።በቲ ማይ ኣይሂ ኩሉ ዓለም ጠፊኡ ብኣምላኽ።ኖህ ድማ ኣብ መርከብ በዚ ብምሕላፍን ካብኡ ብምውጻእን ናብ ሓዳስ ዓለም ኣትዩ።እታ ኣረጊት ዓለምን ኩሉ ነገራታን ኣብ ትሕቲ ማይ ኣይሂ ተቀቢሩ።ከምኡ ውን ንሕና ብጥምቀት ነዚ ኢና እንምስክር፡እቲ ኣረጊት ምሕዝነት ምስ ዓለም ዝነበረናን(እዚ እንኮላይ ዓለማዊ ፋሽናትን ዓለማውያን የዕሩኽን….ወዘተ የጠቃልል)ኩሉ እዚ ምሕዝነት ተበቲኹን ንሕና ሕጂ ካብ ማይ ናብ ሓዳስ ዓለም ወጺእናን።
ቅዲ ወይ ሞዳ ናይ ጥምቀት
ሕጂ ናብ ሕቶ ምስ ንመጽእ፡ብኸመይ ኢና እንጥመቅ ዝብል፧
ጥምቀት ማለት ምጥላቅ ወይ ምጥሓል ማለት እዩ።ሓድሽ ኪዳን መበቆል ኣጻሕፍኡ ብቋንቋ ግሪኽ ኮይኑ (bapto)ይብሃል ጥምቀት እዚ ማለት ኣብ ወሓዚ ምጥሓል ወይ ምጥላቅ ማለት እዩ።ነቶም ቀዳሞት ሃዋርያት እዚ እዩ ነይሩ ጥምቀት ማለት፡ምጥሓል ወይ ምጥላቅ ኣብ ውሽጢ ማይ።ኣብ ርእሲ ገለ ሰብ ማይ ምንጻግ ብርግጽ ጥምቀት ኣይኮነን።ፊሊጶስ ነቲ ስሉብ ኢትዮጵያዊ ምስ ኣጥመቆ፡ከምዚ ይብል እቲ ጽሑፍ፡ክልቲኦም ናብ ማይ ወረዱን ካብ ማይ ወጹን(ግ/ሃዋ.8፡38,39)።ኣብ ናይ የሱስ ጥምቀት ውን ከይተረፈ ተመሳሳሊ ቃል ንረክብ፡ድሕሪ ምጥማቁ ካብ ማይ ወጸ(ማርቆ.1፡10)። ኣብ ሓድሽ ኪዳን ኩሉ ግዜ ጥምቀት ብምጥሓል ወይ ምጥላቅ እዩ ዝግበር ነይሩ።ጥምቀት ምቅባር ካብ ኮነ ስለዚ ርግጽ ነገር እዩ ምጥላቅ ወይ ምጥሓል ጥራይ ነዚ ብልክዕ ክገልጾ ከም ዝኽእል።ድሕሪ እዚ ኹሉ ንሰባት ብምንጻግ ሑጻ ኣብ ርእሶም ኣይንቀብሮምን ኢና ግንከ ሙሉእ ብሙሉእ ኣብ ትሕቲ ምድሪ ኢና እነቀምጦም ! እዚ ግልጺ እዩ እቶም ኣረጊት ሰቦም ዝሞተ ጥራይ ንኽጥመቁ ብቁዓት ምዃኖም፡እቶም ደጊም ሓጥያት ክገብሩ ድልየት ዘይብሎም።ድሕሪ እዚ ኩሉ ድማ ምውታት ጥራይ እዮም ክቅበሩ ዝኽእሉ ! ንሓደ ዘይሞተ ሰብ ምቅባር ገበን እዩ !
ጥምቀት ብስም ስላሰ
የሱስ ብስም ኣቦን፡ወድን፡መንፈስ ቑዱስን ክንጥመቅ ኣዚዙና እዩ(ማቴ.28፡20)።እቲ ስም ንጽል እዩ ምኽንያቱ ኣምላኽ ሓደ እዩ።ግንከ የሱስ ከም ዝገለጾ ወላ ውን ኣምላኽ ሓደ ይኹን እንበር፡ህላውነቱ ብሰለስተ እዩ ዝግለጽ፡ካብ ናሕድሕዶም ዝተፈላለዩ።ኣቦ ኣይኮነን ንሓጥያትና ዝሞተ፡ወይ ድማ መንፈስ ቑዱስ።ወዲ እዩ ዝሞተልና።የሱስ ናብ ሰማይ ምስ ዓረገ፡ኣብ የማን ኢድ ኣቦ ተቀመጠ፡ኣብ የማን መንፈስ ቑዱስ ኣይኮነን ዝተቀመጠ።ከምኡ ድማ እቲ ናብ ደቀ መዛሙርቱ ዝሰደዶ መጸናንዒ መንፈስ ቑዱስ እዩ እንበር፡ኣቦ ኣይኮነን።እዚ መባእታዊ ይመስል ይኸውን።ግንከ ኣዝዩ ኣገዳሲ እዩ ከይደናገረና እዞም ሰለስተ ስላሰ ኣብ መለኮትን እቲ እንኮ ናቶም ኣገልግሎት ኣብ ምድሓናን።ኣብ ግ/ሃዋ ደጋጊምና ከም ንርእዮ ሃዋርያት ብስም የሱስ ክርስቶስ ህዝቢ ከጥምቁ ከለዉ እዩ(ግ/ሃዋ.2፡38 ወዘተ…)።ከመይ ኢሉ ኢዩ እዚ ዝሰማማዕ ምስቲ የሱስ ኣብ ማቴዎስ 28፡20 ዝበሎ፧ክልተ በበይኖም ኣንጻር ዝኾኑ ቃላት ምስ ንረክብ ኣብ ቃል ኣምላኽ፡ብቀረባ መጽናዕቲ ምስ ንገብር ክልቲኦም ቃል ኣምላኽ ሓቂ ምዃኖም እዩ።ከንቱ መታን ክኸውን እዚ ብስም ኣቦ፡ወዲ፡መንፈስ ቑዱስ ናይ ኣህዛብ ስላሰ ኣይኮነን፡ሃዋርያት ከም ዝሓበርዎ ወዲ ከም የሱስ ክርስቶስ።ስለዚ ንህዝቢ ብስም ኣቦን፡ ወዲ የሱስ ክርስቶስን፡ መንፈስ ቑዱስን ኣጥሚቆሞም።እዚ እዩ ድማ ብስም የሱስ ክርስቶስ ጥምቀት ተባሂሉ ዝጽዋዕ።
ምእዛዝ እምነት
ኣብ ሂወት ናይ ወደ መዝሙር ጥምቀት ናይ መጀመርታ ስጒሚ ክኸውን ኣለዎ፡ብእኡ ተመሪሕና ድማ ናብ ብሂወትና ክሳብ ዘሎና ምእዛዝ፡እዚ ምእዛዝ እዚ ግን ናይ ግድን ምእዛዝ እምነት ድኣ እምበር ምእዛዝ ምኽንያት ክኸውን የብሉን።የሱስ ኣብ ናይ ገዛእ ርእሱ ሓሳብ ተወኪሉ እንተ ዝኸውን፡ናብ ናይ ዮሃንስ መጥመቅ ጥምቀት ፈጺሙ ኣይምኸደን ነይሩ።ናይ ገዛእ ርእሱ ምኽንያታት ንኸይጥመቅ ብዙሕ ክርክር ምሃቦ ነይሩ፡ብፍላይ ፈጺሙ ሓጥያት ገይሩ ንዘይፈልጥ።ዮሃንስ መጥመቅ ንባዕሉ ክርድኦ ኣይክኣለን ስለምንታይ የሱስ ክጥመቅ ከም ዘድልዮ።ግንከ የሱስ ነቶም ምኽንያታት ክርክር ናብ ጎኒ ብምግዳፍ ብቀሊሉ ንድምጺ መንፈስ ቑዱስ እዩ ተኣዚዙ(ማቴ.3፡15)።ብሙሉእ ልብኻ ብእግዚኣብሄር ተኣመን ኣብ ልቦናኻ ኣይትጸጋዕ፡ይብል ቃል ኣምላኽ(ምሳለ.3፡5)።ምኽንያት : እቲ ቀዳማይ ጸላኢ ናይ እምነት እዩ፡ምኽንያቱ ናይ ደቂ ሰብ ሓሳብ ንመንፈሳዊ ሓቅታት ክቅበሎ ኣይክእልን እዩ።ምስ እንጥመቅ እቲ ናይ መወዳእታ ኣካላትና ናብ ማይ ዝጥሕል ላዕልዕዋይ ክፋል ርእስና እዩ።እዚ ምልክት እዩ ! እቲ ዝኸበደ ነገር ክመውት ዘለዎ ስልጣን ናይ ሓሳባትና ገለ ካብቲ ክፋልና ዝኾነ እዩ : ደቂ ኣዳም ብሓሳቦም ዝበሎም እዮም ዝነብሩ።ኣብ ጥምቀት እቲ ንምስክሮ ነገር ድማ ነዚ መገዲ ሂወት እዚ ከም ዝሞትናን(ኣብ ሓሳባትና ምጽጋዕ)ሕጂ ግና ብኹሉ ካብ ኣፍ ኣምላኽ ብዝወጽእ ቃል ብእምነት ንነብር(ማቴ.4፡4 ; ሮሜ.1፡17)።ገለ ክርስትያን ጥምቀት ከም ተራ ነገር ገይሮም
ይርእዩዎ።ንእማን ንባዕሉ ኤልሳእ ናብ ሩባ ዮርዳኖስ ከይድካ ሸውዓተ ግዜ ተሓጸብ እሞ እቲ ለምጺ ክሓድገካ እዩ ኢሉ ምስ ኣዘዞ ንእማን ንዒቅዎ።ግንከ ነቲ ቀሊል ትእዛዝ ምስ ተኣዘዘ እዩ ድማ ሓውዩ(2ይ. ነገስት.5፡10-14)።ኣብ ናእሽቱ ነገራት እዩ ኣምላኽ ንእዘዞን ዘይንእዘዞን ዝፍትነና።ንኣምላኽ ምእዛዝ ናይ ግድን ከነዳናጒዮ የብልናን።ኣረጊት ሰብና ብሓቂ ሞይቱ እንተ ድኣ ኮይኑ፡ብቀጥታ ሽዑ ንሽዑ ክቅበር ኣለዎ።ገበን እዩ ዝሞተ ሰብ ከይቀበርካ ምግዳፍ ! ስለዚ ንምንታይ ትድንጒ፧ተንስእን ተጠመቅን (ግ/ሃዋ.22፡16)።
ክልተ ነገራት ኣለዋ ንኹላትና ዘድልያና።እቲ ቀዳማይ ምስ ሕሉፍ ዝተተሓሓዘ፡ሕድገት ሓጥያትና።እቲ ካልኣይ ድማ ምስ መጻኢ ዝተተሓሓዘ፡ንኣምላኽ ዘሐጒስ ሂወት ክትነብር ምኽኣል።እቲ ቀዳማይ ድልየትና ብሞት ክርስቶስ ድሒና ኢና።ነቲ ካልኣይ ክትረኽቦ ድማ፡ኣምላኽ ሓይሊ መንፈስ ቑዱስ ሂቡና ኢዩ።
ሓይሊ ንሂወትን ኣገልግሎትን
ብገዛእ ርእስና ነቲ ቀዳማይ ድልየት ፈጺምና ክንረኽቦ ኣይምኽኣልናን ነርና።ኣምላኽ እዩ ክንረኽቦ ኣኽኢሉና።ከምኡ ውን ምስቲ ካልኣይ።ብገዛእ ሓይልና ንኣምላኽ ዘሐጒስ ሂወት ወይ ድማ ኩሉ ፍቃዱ ክነብር ኣይንኽእልን ኢና።ገለ ጥበበኛታት ሰባት ነዚ ናይ ክርስትና ሂወቶም ካብ መጀመርታ ብምእማን፡ስለዚ ካብ መጀመርታ ሓይሊ ኣምላኽ ይደልዩ።ገለ ድማ ብከቢድ መገዲ ብተደጋጋሚ ንቡዙሕ ዓመታት ብምውዳቅን ብምፍታንን ናብ ኣምላኽ ይምለሱ ሓይሉ ንምርካብ።ገለ ሰባት ድማ ኣለዉ ድሕሪ ተደጋጋሚ ምውዳቅ፡ኣብ መወዳእታ ሂወቶም ኣብ ድፍኢት የብቅዕ፡ኣብዛ ሂወት እዚኣ ዕዉት ሂወት ክትነብር ከም ዘይክኣል ገይሮም ይኣምኑ።እዚ እንኮላይ ኣገልግሎትና ንጐይታን ፡ ምስክር ንዕኡ ምዃንን እዩ።ብዙሓት ኣመንቲ ድሕሪ ብጐይታ ምእማኖም፡ምስክር ሽዑ ንሽዑ ከም ዝኾኑ ይርድኦም።ግንከ ንነፍሶም መብዛሕትኡ ግዜ መልሓሶም ተኣሲራን ብዘይ ሓይሊን ይረኽብዋ።ገለ ሰባት ከም ምኽንያት ናይ ገዛእ ርእሶም ድኽመት ገይሮም ይቅበልዎን ኩሉ ተስፋ ይቆርጹን ፉጹም ሓያላት ምስክር ናይ ክርስቶስ ከም ዝኾኑን።ገለ ድማ ኣምላኽ ሓይሊ መንፈስ ቑዱስ ክህቦም ምዃኑ ነቲ ተስፍኡ ይዝክርዎ።ስለዚ ንኣምላኽ ነዚ ሓይሊ ክህቦምን ክቅበሉን ይደልዩዎ።ትብዓትን ክእለትን ምስ ውህበት ውዑያትን ዘይሓፍሩን ጽኑዓት ምስክር ንክርስቶስ ኮይኖም ይምልኡ።ሓደ ነገር ጥራይ እዩ ካብ መንፈስ ክትውለድ።በዚ ኢና ድማ ውሉድ ኣምላኽ ንኸውን።ግንከ ብመንፈስ ቑዱስ ምጥማቅ ድማ ሓደ ካልእ ነገር እዩ።በዚ ኢና ድማ ሓያላት ንኸውን ከምቲ ኣምላኽ ዝደልየና ፡ክንገብርን ከምቲ ኣምላኽ ዝደልዮ ግብርን።
ናይ ሓድሽ ኪዳን መሰል ዉሉድነትና
ኣብ ትሕቲ ቡሉይ ኪዳን፡መንፈስ ቑዱስ ኣብ ልዕሊ ገለ ዉሱናት ሰባት ጥራይ እዩ ዝመጽእ ነይሩ፡ንዝተወሰነ ዕማም ኣምላኽ ንምፍጻም ክኽእሉ መታን።ኣብ ትሕቲ ሓድሽ ኪዳን ግና፡መንፈስ ቑዱስ ኩሉ ክቅበል ይኽእል እዩ።ንሱ ዝመጸ ክብሪ የሱስ ከርእየናን ናብ ምስሉ ክልውጠናን እዩ።ዮሃንስ መጥመቅ ከም ዘመልከቶ ክልተ ኣገልግሎት የሱስ ዝፍጽሞ፡ቀዳማይ ሓጥያት ከርሕቅ እቲ ካልእ ድማ ንሰባት ብመንፈስ ቑዱስ ከጠምቅ(ዮሃ.1፡29,33)።እዚ ክልቲኡ ክንምኮሮ ክንደሊ ኣሎና።እቲ ቀዳማይ ተስፋ ኣብ ሓድሽ ኪዳን፡ንህዝቡ ካብ ሓጥያቶም ከድሕኖም እዩ(ማቴ.1፡21)።እቲ ካልኣይ ተስፋ ኣብ ሓድሽ ኪዳን፡ብመንፈስ ቑዱስ ከጥምቀኩም እዩ(ማቴ.3፡11)።ሓድሽ ኪዳን በዞም ክልተ ኣድለይቲ ነገራት እዩ ተኸፊቱ።እዚ መጀመሪ ሓድሽ ዘመን ኣምላኽ ምስ ደቂ ሰባት ዝራኸበሉ ሓድሽ ኪዳን እዩ።እዚ ድማ እዩ ዕጽፊ መሰል ውሉድነት ዘሎና ከም ውሉድ ኣምላኽ መጠን፡ካብ ሓጥያትና ክንድሕንን ብመንፈስ ቑዱስ ክንጥመቅን።ብርግጽ ኣምላኽ ሙሉእ መሰል ውሉድነትና ክህበና እዩ ዝደሊ፡ፍርቁ ጥራይ ኣይኮነን።እተን ሓሙሽተ መጻሕፍቲ ናይ ሓድሽ ኪዳን ነፍሲ ወከፈን ጥምቀት ብመንፈስ ቑዱስ ብዝብል ተስፋ ይጅምራ(ማቴ.3፡11 ; ማር.1፡8 ; ሉቃስ.3፡16 ; ዮሃ.1፡33 ; ግ/ሃዋ.1፡5)።ወላ እኳ እዚ እንተኾነ ግንከ ብዙሓት ክርስትያን ኣብ ክንዲ ነዚ ኣብ ነፍሶም ዝእውጁ ሸለል ኣሎሞ።
ሩባታት ማይ ሂወት
መንፈስ ቑዱስ ኣብ ሓድሽ ኪዳን ከም ወሓዚ ሩባ ካብ ዝፋን ኣምላኽ ንምድሪ ዝመልእ ተመሲሉ ኣሎ(ራእይ.22፡1 ; ግ/ሃዋ.2፡33)።ምጥማቅ ብመንፈስ ቑዱስ ማለት ኣብ ትሕቲ እዚ ወሓዚ ማይ ምጥሓል ማለት እዩ።ከምቲ የሱስ ዝበሎ ኩሎም እቶም ዝጸምኡ ናብኡ ክመጹን መንፈስ ቑዱስ ክቅበሉን ካብ ከብዶም ድማ ርባታት ማይ ሂወት ክውሕዝ እዩ(ዮሃ.7፡37)። ናይ መብዛሕትኦም ኣመንቲ ተሞክሮ ግን፡ብኢድካ ትነፍሖ መንፍሒ እዩ ዝመሳሰል፡ናይ ሂወት ገድልን ካብ ደረቅ ልቢ ቁርብ ንጣብ በረኸት ነፊሕካ ምውጻእን እዩ።ገና ከምዚ ዘድሊ ኣይኮነን።እቲ ድርቀትና ጥራይ ናብ ጐይታ እንተ ዝመርሓና፡ነገራት ዝተፈልየ ምኾኑ ነይሮም።ምህላው ወሓዚ በረኸት ካባና ናብ ኩሎም ዝጓኖፉና ክውሕዝ ፍቃድ ኣምላኽ እዩ ኣብ ሂወትና።እቲ ቀዳማይ ስጒሚ ናብዚ ድልየታትና ምእማን እዩ።ቡዙሓት ኣመንቲ ብዛዕባ ቃላት ብኽርክር ዕሽነት ዝተታሕዙ እዮም።ግንከ እቲ ዘድልየና ሓይሊ እዩ እንበር ቁኑዕ ስነ ፍልጠት ኣይኮነን።እንታይ እዩ ጥቅሚ ናይ ስነ ፍልጠትና ቁኑዕ ምዃን፡ከም ዓጽሚ ደረቅ እንተ ኾና፧እቲ ኣዝዩ ዝበለጸ ሓቀኛን ወይ ቁኑዕን ኮንካ ናብ ኣምላኽ መጺኻ ሩባታት ናይ በረኸት ካባና ይውሕዙ ከም ዘየለዉ ምንዛዝ እዩ።ድሕሪ ቀዳማይ ስጒሚ ምውሳድና፡ንኣምላኽ ክንኣምኖ ንኽእል ነቲ ዝለመናዮ ድሮ ከም ዝሃበና።እቲ እንኮ ዘድልየና ብመንፈስ
ቑዱስ ንኽንጥመቅ ክንጸምእ ኣሎና(ሓያል ባህጊ፡ናብ ምውላድ ዓቢ ናፍቆት ንኣምላኽ ምኽባርን)እምነት(ፍጹም ምእማን ንኣምላኽ ነቲ ተስፋ ዝሃበና ከም ዝህበና)።እምበኣር ንሕተት ምስ ጽምኣትን እምነትን ነዚ ሓይሊ፡ኣምላኽ ንልማኖና ኣይክሕዶን እዩ።
ናይ ሓይሊ ውህበት
እቶም ቀዳሞት ሃዋርያት ንየሱስ ክስዕቡ ኩሉ ዝነበሮም እዮም ገዲፎሞ።ግንከ ገና ክጽበዩ እዩ ዘለዎም ክሳብ ብመንፈስ ቑዱስ ዝጥመቁን ወጺኦም እቲ ኣምላኽ ዝሰርዓሎም ኣገልግሎት ክፍጽሙን። የሱስ ንባዕሉ ቅድሚ ህዝባዊ ኣገልግለቱ ምጅማሩ ብመንፈስ ቑዱስን ሓይልን ክቅባእ ኣድልዩዎ እዩ(ግ/ሃዋ.10፡38)። ንየሱስ ምቅባእ እንተ ኣድለየ፡ክንደይ ግዳ ንዓና ዘየድልየና።የሱስ ንሃዋርያቱ ኣብ ዮርሳለም ክጸንሑ ነጊርዎም ክሳብ፡ብሓይሊ ዝኸድኖም(ሉቃስ.24፡49)።ልክዕ ቅድሚ ናብ ሰማይ ምዕራጒ ድማ፡ደጊሙ መንፈስ ቑዱስ ናባኻትኩም ምስ መጸ ሓይሊ ክትቅበሉ ኢኹም ኢሉ ነጊርዎም(ግ/ሃዋ.1:8)ኣብ መዓልቲ ሓምሳ(pentecost) መንፈስ ቑዱስ ናብኣቶም ወሪዱ።እዞም ጆቅጃቃት ዝነበሩ ሰባት ሽዑ ንሽዑ ናብ ተባዓትን ውዑያት ምስክር ጐይታ ተለዊጦም(ግ/ሃዋ.2፡1- 4)እቲ ዝተቀበልዎ ድማ ልክዕ ከምቲ የሱስ ዝነገሮም ሓይሊ ተቀቢሎም።መታን ሂወት ዘለዎ ክርስትና ክነብር ዘድልየና ትምህርቲ ጥራይ ዘይኮነስ፡ከምኡ ውን ሓይሊ ኣምላኽ ኣብ ሂወትና እዩ።ምጥማቅ ብመንፈስ ቑዱስ ሓይሊ በምልኾ ክነብር ይህበና ከምኡ ድማ ሓይሊ ነገልግሎት ኣምላኽ ይህበና።
በብዓይነቱ ኣሰራርሓ ናይ መንፈስ
መንፈስ ቑዱስ ኣብ ጽሑፍ ከም ንፋስ ተመሲሉ ኣሎ፡ንፋስ ናብ ዝደለዮን ኣብ ዝደለዮ ግዜን ይነፍስ፡ እቲ ካብ መንፈስ ዝተወልደ ዘበለ ከምኡ እዩ የሱስ በለ(ዮሃ.3፡8)።እምብኣርከስ ተሞኩሮ ናይ ነፍሲ ወከፍ ኣማኒ ጥምቀት ብመንፈስ ቑዱስ ዝተፈላለየ እዩ ኣብ ደጋዊ ዝርዝር።እቲ ኣገዳሲ ነገር ውሽጣዊ ውህበት ምስ ሓይሊ እዩ።ኣምላኽ ሂቡና እዩ ናይ ሓይሊ ውህበት ብመንፈስ ቑዱስ ገይሩ፡ መታን ጽኑዕ ገይርና ንማሕበር ከም ስጋ ክርስቶስ ጌርና ክንሃንጽ።ንሱ ግን ከም ዝደለዮ ገይሩ እዩ ንነፍሲ ወከፍና ኣየናይ ውህበት ክህልወና ዝውስን።ትንቢት(ብቅዓት ብሓሊ ምስባኽ ዚሃንጽ፡ዝምዕድን ዘጸናንዕን)ኢዩ እቲ ኣዝዩ ጥቅሚ ዘለዎ ውህበት(1ይ.ቆሮ.14፡1-5)።ከምኡ ውን ውህበታት ኣገልግሎት፡ምምሃር፡ምሕዋይ፡ምምዓድ፡ገንዘብ ምሃብ፡ምምራሕ…. ወዘተ(ሮሜ.12፡6-8 ; 1ይ.ቆሮ.12፡8-10)።ብቅዓት ብኻልእ ዘይትፈልጦ ቋንቋ ምዝራብ(ውህበት ምዝራብ ብቋንቋ)ድማ ካልእ ውህበት ኣምላኽ ዝሃበና፡መታን ክንጽልየሉን ክንባርኾን፡ብዘይ ድሩትነት ናይ ኣእምሮናን ቋንቋ ኣደናን እዩ።ብመንፈስ ዘይተጠመቅካ እንተ ኾይንካ፡ንኣምላኽ ድለዮን መሰል ዉሉድነትካ ኣውጅን።ውሕስነት ናይዚ ክህበካ ድማ ለምኖ።ንስኻትኩም እኳ ክፉኣት ክነስኹም ንደቅኹም ጽቡቅ ውህበት ምሃብ ካብ ፈለጥኩም፡ክንደይ ግዳ እቲ ናይ ሰማይ ኣቦኹም፡ነቶም መንፈስ ቑዱስ ዝልምንዎ ኣብዚሑ ዘይህቦም…..የብልኩምን ምኽንያቱ ስለ ዘይለመንኩም(ሉቃስ.11፡13 ; ያቆብ.4:2)። እንበኣርከስ ብሙሉእ ልብና ናብ ኣምላኽ ንጨድርን ከምቲ ያቆብ ኣብ ጰኒኤል ንኣምላኽ ዝበሎ፡ከይባረኽካንስ ኣይሓድገካን እየ(ኦ/ዘፍ.32፡26)።ኣብ ኣምላኽ ኣድልዎ ዝብሃል የለን።እቲ ንኻልኦት ዝገበረሎም ንዓኻ ውን ክገብረልካ እዩ።ወላ ውን ሎሚ፡ነቶም ዝደልይዎ ዓስቢ ወሃቢ እዩ(እብራ.11፡6)።ነቶም ከኽብርዎ ዝደልዩ ብሙሉእነት መንፈስ ቑዱስ ክህቦም ድልየት ኣለዎ እዩ።
አቲ ሃናጺ ዝኾነ መልእኽቲ ናይ ወንጌል ካብ ቃላት ናይ የሱስ ነታ ኣብ ሓጥያት ዝተታሕዘት ሰበይቲ፡(1)ኣይኩንነክን እየን(2)ደጊም ሓጥያት ኣይትግበርን(ዮሃ.8፡11)።ሕድገት ሓጥያት መበገሲ ሕንጻጽ ጉያ ናይ ክርስትያን እዩ።ቅድስና ድማ ኣሰር ናይ ቅድድም ኣብ ጉያ እዩ።ቅድስና ዝብል ቃል ትርጉሙ ምፍላይ ማለት እዩ።ስለዚ ቅድስና ምፍላይ እናወሰኸ ዝኸይድ መስርሕ ኮይኑ : ካብ ሓጥያት፡ካብ ዓለምን ካብ ናይ ገዛእ ነፍስና ሂወትን እዩ።ኩሉ ዕላማ ናብ ክርስቶስ መምጺኢና መታን ክንቅደስ እዩ፡ልክዕ ከምቲ ተቀዳዳማይ ናብ መበገሲ ሕንጻጽ መጺኡ ተኻፋሊ እቲ ቅድድም ዝኸውን እዩ።ተቀዳዳማይ ንባዕሉ ኣብ መስመር መቀዳደሚ እንድሕር ዘይርከብ ኮይኑ ትርጉም የብሉን ምስ ካልኦት ተጸንቢርካ ምጉያይ።
ዕላማ ኣምላኽ ንዓና
መብዛሕትና ኣብ መጀመርታ ናብ ክርስቶስ ምስ ንዓይ ይጥዓመኒ ዝብል ኣተሓሳስባ ኢና መጺና፡ገለ ነገር ንዓና መታን ክንረክብ ምናልባት ጥዕና ወይ ካብ ገሃነም ሓዊ ክንድሕን ብዝብል ሓሳብ።ግንከ ገና ኣምላኽ ተቀቢሉና፡ምስ ህልኽ እቲ ንዓይ ይጥዓመኒ ዝብል ኣተሓሳስባና።ኣቦ ናይ እቲ ሓሻሺ ወዲ ኣዝዩ እዩ ዘፍቅሮ ነይሩ፡ብድሓን ድማ ተቀቢልዎ፡ወላ እኳ እቲ ወዲ ናብ ቤቱ ንኸብዱ ክመልእ እንተ መጸ።እዚ ኣምላኽ ማዕረ ክንደይ ጽቡቅ ከም ዝኾነ እዩ ! ግንከ ኣብ ሂወት ክርስትና ብምኽንያት ናብ መንግስተ ሰማይ ክንከይድ ኢልና ጥራይ ንቅጽል እንድሕር ኣሎና ብጣዕሚ ዘሕዝን እዩ።ከም ቡዙሕ ዝተረዳኣና መጠን ዕላማ ናይ ኣምላኽ ኣብ ሂወትና፡ነዚ ዕላማ'ዚ ፈጺምና ክንፍጽም ክንብህግ እዩ ዘሎና።ጸሎት ጳውሎስ ነቶም ክርስትያን ኣብ ኤፌሶን ዝነበሩ ክፉት የዒንቲ ልቢ ክህልዎም ንምርኣይ ተስፋ ናይ ጽውዕኡ እዩ(ኤፌ.1፡18)። ሮሜ 8፡29,30 ተስፋ ጽውዓኣኡ እንታይ ምዃኑ ዝነግረና እዩ።ነቶም ቀደም ዝፈለጦም ንሱ ንብዙሓት ኣሕዋት በዅሮም ምእንቲ ኪኸውን ንምስሊ ወዱ ኺመስሉ ቐደም መደቦም።ዕላማ ኣምላኽ
ተለዊጥና ንምምሳል የሱስ እዩ።እዚ ማለት እዩ ድማ ቅድስና፡እናወሰኽካ ከም የሱስ ምዃን።እዚ እዩ ናይ ክርስትያን ቅድድም፡ንኽንጎዪ ዝተማዓድና፡ናብቲ ቅድሜና ሓደ ዓይነት ቅድድም ዝጎየየ የሱስ የዒንትና ብምጥማት(እብራ.12፡1,2)።
ምስ ሓጥያት ምብቃዕ
እቲ ቀዳማይ ስጒሚ ኣብዚ ቅድድም እዚ ካብ ትፈልጦ ሓጥያት ምግባር ደው ምባል።ኣብ ትሕቲ ሕጊ ካብ ሓጥያት ደው ምባል ዝብል ማዕዳ ኣይነበረን።ግንከ ኣብ ትሕቲ ሓድሽ ኪዳን ግን፡ኩሎም ሃዋርያት በዚ ክልተ ሃናጺ መልእኽቲ ናይ ወንጌል ብምስምማዕ ልክዕ ከምቲ የሱስ ዘንበረሎም፡ሓራ ካብ ኩነኔን ካብ ሓጥያት ምግባርን።ጳውሎስ ከምዚ ኢሉ፡ሓጥያት ኣይትግበሩ(1ይ.ቆሮ.15፡34)።ዮሃንስ ከምዚ በለ፡ሓጥያት ምእንቲ ከይትገብሩ እዚ እጽሕፈልኩም ኣለኹ(1ይ.ዮሃ.2፡1)።ጴጥሮስ ውን ምዒዱና እዩ፡ሓጥያት ምግባር ሕደጉ(1ይ.ጴጥ.4፡1)። ድሕሪ ብእምነት ምጽዳቅ ምግላጹ ኣብ ሮሜ 5፡ጳውሎስ እዚ ሕቶ እዚ ሓቲቱ፡እምብኣርሲ እንታይ ክንብል ኢና፧ጸጋ ምእንቲ ክዓዝዝሲ ኣብ ሓጥያትዶ ንጽናዕ፧(ሮሜ.6፡1)።እንደገና ብዓቢ ሓይሊ፡እንታይከ ንበል፧ወላ ውን ሓደ ግዜ ሓጥያትዶ ንግበር፧(ሮሜ.6፡15)እቲ መልሲ ኣብ ክልቲኡ ኣገጣሚታት፡ኣይፋል እዩ። ሓጥያት መእንቲ ከይንገብር ደጊም ወላ ውን ሓደ ግዜ ክንደሊ እዩ ዘሎና።ከቢድ ኮይኑዶ ይስምዓና እዚ፡ገለ ከቢድ መልእኽቲ፧እዚ ነቶም ሓጥያት ኣብ ምግባር ክቅጽሉ ዝደልዩ ጥራይ እዩ ገለ ኣዝዩ ከቢድ ! ግንከ ነቶም ናይ ሓጥያት ባሮት ምዃን ዘድከሞም ኣዝዩ ዘሐጒስ መልእኽቲ ሓርነት እዩ።ዝኾነ ይኹን እሱረኛ ነጻ ክትወጽእ ኢኻ ዝብል መልእኽቲ እንተ ዝሰምዕ ምተሓጐሰ ነይሩ።እዚ ገለ ከቢድ ኮይኑ ኣይምተሰምዖን ነይሩ፡ኣይኮነን ድዩ፧የሱስ ዝተቀብአ ንኸበስር፡ንሙሩኻት(ናይ ሓጥያት)ከምልስን ፡ነቶም(ብሰይጣን) ግፉዓት ድማ ምውጻእ ሓራን እዩ(ሉቃስ.4፡18)።እቲ ዝኸበረ ናይ ሓድሽ ኪዳን ተስፋ፡ሓጥያት ኣይመልከኩምን እዩ፡ትሕቲ ጸጋ(ብየሱስ ዝተመስረተ ሓድሽ ኪዳን) እንበር ትሕቲ ሕጊ(ቡሉይ ኪዳን) ስለዘይኮንኩም(ሮሜ.6፡14)።እቲ ቀዳማይ ስጒሚ ንምዕዋት ከምዚ ዝበለ ሂወት ይክኣል ምዃኑ ንዓኻ ምእማን እዩ።
ምፍታንን ሓጥያትን
ኣብ መንጎ ምፍታንን ሓጥያት ምግባርን ፍልልይ ኣሎ።መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብል፡ነፍሲ ወከፍ ግና ብገዛእ ትምኒቱ ተስሒቡ እዩ ዝፍተን።ደሓር ትምኒት ምስ ጠነሰት ንሓጥያት ትወልዶ(ያቆብ.1፡14,15)።ክሳብ ትምኒት ኣብ ስጋና ዘይፈቀድናሉ ክውለድ፡ሓጥያት ኣብ ልብና ኣይኮነን ዝውለድ።ናብ ኣእምሮና ሓሳብ ትምኒት ምስ ተወርወረ፡ተፈቲና ኣሎና።ኣእምሮና ምስቲ ፈተና እንተ ተሰማምዐ፡ቀጺሉ እቲ ሓሳብ ይጥነስን ይውለድን።ምፍታን ሓጥኣን ኣይገብረናን እዩ።ወላ ውን የሱስ ከይተረፈ ተፈቲኑ እዩ።ግንከ ፈጺሙ ሓጥያት ገይሩ ኣይፈልጥን ወላ ውን ሓንሳብ ኣብ ዝኾነ ኣጋጣሚ ስለዚ ጠቅላላ ንጹህ እዩ ነይሩ።ጽሑፍ ከምዚ ይብል የሱስ ብኹሉ ነገር ነሕዋቱ ክመስሎም ተገብኦን ከምዚ ከማና ብኹሉ ነገር ተፈቲኑን እዩ(እብራ.2፡17 ; 4:15)።ልክዕ ከምዚ ናትና ተፈቲኑ እዩ፡ግንከ ፈጺሙ ሓጥያት ገይሩ ኣይፈልጥን እዩ።እዚ ንገለ ካባና ብጣዕሚ ጽቡቅ ኮይኑ ዘይክስማዓና ይኸውን፡ምኽንያቱ የሱስ ኣምላኽ ስለዝነበረ ብዝብል ስምዒት፡ብተፎጥራኣዊ ንሓጥያት ብቀሊሉ ስዒርዎ።ግንከ ንዘክር'ሞ ኣምላኽ ክነሱ ነቲ ማዕረ ኣምላኽ ምዃን ከም ምምንዛዕ ከይርኣየ ናብ ምድሪ ክመጽእ ከሎ ወላሓንቲ ዘይብሉ እዩ መጺኡ ከምዚ ከማና(ፊሊፒ.2፡6,7)።ወላ እኳ ኣምላኽ ይንበር፡ኣብ ምድሪ ከሎ ግና ከም ሰብ እዩ ነይሩ፡ከምዚ ሎሚ ንዓና ሂቡና ዘሎ ሓደ ዓይነት ሓይሊ መንፈስ ቑዱስ ጥራይ ድማ ነይሩዎ።ስለዚ ድማ ኢና ንሕና ውን ክንቀዳደም ነዚ ጒያ ዝተነግረና፡የዒንትና ናብ የሱስ ብምጥማት(እብራ.12፡2-4)።በዚ ምኽንያት እዚ ንነፍሲ ወከፍ ፈተና እንፍተኖ ከም ሰብ ኮይኑ ስዒሩ።በዚ እዩ ድማ መራሒናን ኣብነትናን ንኽንስዕቦ ዝኾነ(እብራ.6፡20)። እዚ እዩ ምስጢር ኣምልኾ : ክርስቶስ ብስጋ ምምጽኡን ብመንፈስ ጸዲቑን(1ይ.ጢሞ.3፡16)።ወላ እኳ ከምዚ ከማና ስጋ እንተ ነበሮ፡ኣብ ኩሉ ሂወቱ ንመንፈሱ ንጹህ ገይሩ እዩ ዓቂብዎ።እዚ ድማ እዩ ንዓና ተስፋ ዝህበና ንሕና ውን ከምቲ ንሱ ዝስዓሮ ከም ንስዕር።በቲ ሓድሽን ህያውን መገዲ ዝኸፈተልና ብስግኡ ንዓና፡ንሕና ውን ንኽንስዕቦ ኢሉ እዩ(እብራ.10፡20)።እዚ እዩ መገዲ ቅድስና።
ኣረጊት ሰብን ሓድሽ ሰብን
ኣቀዲምና ርኢና ነርና ኢና ኣረጊት ሰብ ከመቲ ዘይእሙን ኣገልጋሊ ሰረቅቲ ናብ ቤት ክኣትዉ ዝፈቅደሎም ከም ዝመስል።እቲ ኣረጊት ሰብ ግን ተሰቂሉን ሞይቱን ተቀቢሩን እዩ።ሕጂ ኣባና ሓድሽ ሰብ ኣሎ፡ከምዚ ዝብል፡እንሆ ፍቃድካ ክገብር ይመጽእ ኣለኹ ኦ ኣምላኽ(እብራ.10፡7)።ገና ንፈልጥ ኢና ወደ መዝሙር የሱስ ሓጥያት ክገብር ተኽእሎታት ከም ዘሎ።ግንከ ፍልልይ ኣለዎ ኣብ መንጎ ወደ መዝሙር ሓጥያት ምግባርን ዘይኣማኒ ሓጥያት ምግባርን፡ልክዕ ከምቲ ኣብ መንጎ ድሙ ኣብ ረሳሕ ማይ ምውዳቅን ሓሰማ ብምርጭኣ ናብ ረሳሕ ማይ ምዝላልን ፍልልይ ዘለዎ እዩ ! ድሙ ረሳሕ ማይ ትጸልእ እያ፡ግንከ በጋጣሚ ኣብቲ ረሳሕ ማይ ክትወድቅ ትኽእል እያ።ሓሰማ ግን ይፈትዎ እዩ ነቲ ረሳሕ ማይ።ኩሉ እዚ ናይ ተፈጥሮ ሕቶ እዩ።ደቀ መዛሙርቲ ናይ የሱስ ሓድሽ ተፈጥሮ ንጽህና ዘፍቅርን ንሓጥያት ዝጸልእን እዩ ዘለዎም።እቲ ኣረጊት ሰብ ሓጥያት ክገብር እዩ ዝደሊ።እቲ ሓድሽ ሰብ ፈጺሙ ሓጥያት ክገብር ኣይደልን እዩ።ግንከ እቲ ሓድሽ ሰብ ኣዝዩ እኹል ሓይሊ እንተ ዘይብሉ፡ምናልባት ዘይክእል ይኸውን ማዕጾ ልቡ ክዓጽዎ ኣንጻር ትምኒታት ናይ ስጋ።እቲ ምኽንያት ስለ ዝደለዮም ነዞም ትምኒታት ኣይኮነን።ኣይፋሉን።ግንከ ንኽጻረሮም እኹል ሓይሊ ስለዘይብሉ እዩ።እዚ ብምኽንያት ንነፍሱ ጽቡቅ ገይሩ ቃል ኣምላኽ ዘይምጽጋቡ ይኸውን፡ወይ ብምኽንያት ብጾሎት ገይሩ ንነፍሱ ዘየጽንዓ ይኸውን። ስለዚ ኣብ መንጎ ኣብ ሓጥያት ምንባርን ኣብ ሓጥያት ምውዳቅን ፍልልይ ኣሎ።ነዚ ፍልልይ ምፍላጥ ኣገዳሲ እዩ፡ሽዑ ካብ ዘየድሊ ናይ ኲኔኔ ስምዒት ኣብ ልብና ከነወግዶ ንኽእል ኢና።መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብል፡እቲ ሓጥያት ዝገብር (እዚ ማለት እቲ ኣብ ሓጥያት ዝነብር ብቀጻሊ)ካብ ሰይጣን እዩ(1ይ.ዮሃ.3፡8)።ብኻልእ ወገን ድማ ንኣመንቲ ከምዚ ኢሉ
ጽሒፉ፡ሓደ እኳ ሓጥያት ዝገበረ እንተ ኣሎ(እዚ ማለት ሓደ እንተ ወደቀ ኣብ ሓጥያት በጋጣሚ)ጠበቃ ኣሎና ኣብ ኣቦ፡የሱስ ክርስቶስ እቲ ጻድቅን ናይ ሓጥያትና መተዓረቂን(1ይ.ዮሃ.2፡1,2)።
ትፈልጦን ዘይትፈልጦን ሓጥያት
ከምኡ ውን ፍልልይ ኣሎ ኣብ መንጎ ኣብ ሓጥያት ምውዳቅን ሓጥያት ምህላውን።ሓጥያት ኣሎካ ማለት ንስኻ ዘይትፈልጦ ሓጥያት ኣሎካ ማለት እዩ፡ንሕና ባዕልና ዘይነቅልበሉ ሓጥያት፡ወላ ውን ካልኦት ካባና ኣዝዮም ብስል ዝበሉ ነዚ ኣባና ከስተውዕልዎ ይኽእሉ ይኾኑ።ግንከ ከምዚ ዝኣመሰለ ዘይንፈልጦ ሓጥያት ፈጺሙ ገበነኛታት ከም ዝኾና ገይሩ ክስምዓና የብሉን። ቃል ኣምላኽ ከምዚ ይብል፡ኣብቲ ሕጊ ዘይብሉ ግና ኣብኡ ሓጥያት ኣይቁጸርን እዩ(ሮሜ.5፡13)።እዚ ማለት ድማ ኣምላኽ ንዓና ሓጥያት ኣይቆጽሮን እዩ ሓጥያት ምዃኑ ክሳብ ዘይተረድኣና ኣብ ኣእምሮና ዘይፈለጥናን።ክሳብ ዕለተ ሞትና ዘይንፈልጦ ሓጥያት ምሳና ዘሎ እዩ።ኣብ ብርሃን እንተ ተመላለስና ግን ካብ ዝውሓደ ናብ ዝውሓደ ደረጃ ንኸይድ።መጽሓፍ ቑዱስ ከምዚ ይብል፡ሓጥያት የብልናን እንተ በልና፡ንርእስና ንጥብራ ኣሎና(1ይ.ዮሃ.1፡8)። እቲ ሓጥያት የብለይን ዝብል ከም ክርስቶስ ፍጹም ከም ዝኾነ ይእውጅ እዩ ዘሎ።ግንከ ቃል ኣምላኽ ከምዚ ይብል ንዕኡ ክንመስል ኢና እዚ ግን ምስ ተመለሰ ጥራይ እዩ ቅድሚ እዚ ኣይኮነን(1ይ.ዮሃ3፡2)።እቶም ፈጺሞም ነጺህናን ፍጹማት ኮይናን ኢና ኣሎም ዝእውጁ እንብኣር ንርእሶም ጥራይ እዮም ዝጥብሩ ዘለዉ።ዝኾነ ኮይኑ ካብ ዘይንፈልጦ ሓጥያት ክነጽህ እዩ ዘሎናን ፡ደም የሱስ ክርስቶስ ድማ ካብ ኩሉ ሓጥያትና(ዘይንፈልጦ)ከይተረፈ እዩ ዘንጽሃናን፡ክሳብ ኣብ ብርሃን ኣምላኽ ዝተመላለስና(1ይ.ዮሃ.1፡7)።ስለዚ ሕጂ ተቢዕና ደው ክንብል ንኽእል፡ኣብ ቅድሚ መፈጸምታ ዘይብሉ ቑዱስ ኣምላኽ ብዘይ ፍርሃት።ከምዚ ዝበለ ሓይሊ እዩ ዘለዎ ደም የሱስ ክርስቶስ ንኽቅድሰና።ሃለሉያ !
ጸጋን ምሕረትን
ተቢዕና ናብ ዙፋን ጸጋ ክንመጽ ተነጊሩና ኢዩ፡ምሕረት ምእንቲ ክንቅበልን ኣብ ግዜ ጸበባ ጸጋ ኽንረክብን(እብራ.4፡16)። ጸጋን ምሕረትን ሓደ ዓይነት ኣይኮነን።ምሕረት ንሕድገት ሓጥያትና ዝምልከት እዩ።እዚ ምስ ሕሉፍ ዝተተኣሳሰረ እዩ።ግንከ ንሕና ውን ጸጋ ንደሊ ኢና፡ኣብ መጻኢ ኣብ ግዜ ጸበባ(ኣብ ዘድሊ ግዜ)።ግዜ ጸበባ ኣብ ንፍተነሉ ግዜ እዩ።ኣብ ምውዳቅ ገጽና ኣብ ንኸደሉ ግዜ ልክዕ ከም ጴጥሮስ፡ኣብ ባሕሪ ገሊላ ክጥሕል ምስ ቀረበ(ማቴ.14፡30)።ኣብዚ እዋን እዚ ኢና ጸጋ ንምርካብ ከነእዊ ዘሎና፡ከምቲ የሱስ ብቀጥታ ኢዱ ሰዲዱ ንጴጥሮስ ዝሓዞ፡ንሕና ውን ጸጋ ንረክብ ኢና፡ስለዚ ድማ ደው ንብልን ኣይንወድቅን።ኣብ ቃል ኣምላኽ ኣዝዩ ደስ ዘብል ተስፋታት ኣሎ፡ውሕስነት ዝህበና ኣምላኽ ካብ ውድቀት ዘበለ ከም ዝሕልወና።ገለ ካብኡ ንመልከት፡ቅድሚ ኩሉ ኣምላኽ ተስፋ ሂቡና እዩ ካብ ዓቅምና ንላዕሊ ክንፍተን ከም ዘይፈቅደልና፡ ዝኾነ ይኹን ፈተና ኣዝዩ ጽኑዕ ክንስዕሮ ዘይንኽእል የለን፡ኣምላኽ እሙን እዩ፡ካብቲ ትኽእሎ ንላዕሊ ክትፍተን ኣይሓድገካን እዩ፡ግንከ ምስቲ ፈተነ መገዲ ንሃድመሉ የዳልወልና እዩ፡ምናልባት መታን ክንዕገስ ክንክእል(1ይ.ቆሮ.10፡13)። ኣብ ልዕሊዚ ቃል ኣምላኽ ከምዚ ይብል፡ኻብ ውድቀት ዘበለ ክሕልወካን ብዘይ ነውሪ ኣብ ቅድሚ ኽብሩ ኬቑመካን ይክኣሎ እዩ(ይሁዳ.24)።ምስ እዚ ካልእ ብዙሕ ዘደንቅ ተስፋታት ኣብ ቃል ኣምላኽ ተውሂቡና እዩ።ደጊም ሓጥያት ክንገብር ዘድሊ ኣይኮነን።ካብ ሕጂ ንንየው ዝተረፈ ዘመን ሂወትና ንፍቃድ ኣምላኽ ጥራይ ክነብር(ከምቲ ኣብ 1ይ.ጴጥ.4፡2 ዝብሎ)።
ንቅድሚት ዝደፍእ ቅድስና
የሱስ ንሃዋርያቱ ኩሉ ዝኣዘዞም ክሕልዉን ንኻልኦት ክምህሩን ነጊርዎም(ማቴ.28፡20)።መጀመርታ እቲ ንጐይታ ዘፍቅሮ እቶም ትእዛዛት እንታይ ምዃኖም ብሙሉእ ልቡ ክረኽቦም ይደልዮም፡ቀጺሉ ክእዘዞም ይደልዮም(ዮሃ.14፡21)።ኣብ ትሕቲ ሕጊ፡ኣምላኽ ንሰብ ትእዛዛት ሂቡዎ፡ግንከ ሓይሊ ንኽእዘዞም ኣይሃበን።እሞ ስለምንታይ ድኣ ኣምላኽ ሕጊ ሂቡ፧እቲ ምኽንያት ሰብ ምእንቲ ክፈልጦ ጥራይ ከምዘይክሎ ኣብ መደብ ናይ ኣምላኽ ክመጽእ እዩ።በዚ ድማ ይፈልጥ መድሓንን ሓጋዝን ከም ዘድልዮ።ሕጊ ከም መምህር ኮይኑ ናብ ክርስቶስ መሪሑና እዩ(ገላ.3፡24)።ግንከ ሕጂ ኣምላኽ ምስ ሰብ ሓዲሽ ኪዳን ገይሩ እዩ።ትእዛዛት ጥራይ ዘይኮነ ሂቡናስ፡ከምኡ ውን ኣብነት በቲ ሰብ የሱስ ክርስቶስ ጐይታና።የሱስ በቲ ናይ ምድራዊ ሂወቱ ኩሉ ትእዛዛት ኣምላኽ ንዓና ውን ምእዛዝ ከም ዝክኣል ኣርእዩና እዩ : ከምኡ ውን ኣምላኽ ኣብ ሓድሽ ኪዳን ንሕጋጋቱ ኣብ ሓሳብና ከእትዎን ኣብ ልብና ክጽሕፎን ምዃኑ ተስፋ ሂቡና እዩ(እብራ.8፡10)።በቲ ኣባና ዝነብር መንፈስ ቑዱስ ገይሩ ነዚ ገይርዎ እዩ።መንፈስ ቑዱስ ፍቃድ ኣምላኽ እንታይ ምዃኑ ዘርእየና ጥራይ ዘይኮነስ፡ደጋፊና ውን እዩ።ከምኡ ድማ ፍቃዱ ክንገብር ባህጊ ይህበናን ከምኡ ድማ ጸጋ ንኹሉ ክንእዘዞን።እቲ ንዅልንትናና ዝቅድሶ ኣምላኽ እዩ(1ይ.ተሰ.5፡23)።ብገዛእ ርእስና ክንገብሮ ኣይንኽእልን ኢና።ኣብኡ ክንምርኮስ ኣሎና፡ንሱ እዩ ኣባና ኮይኑ ግብርታቱ ዝገብርን፡ድሌትን ጽቡቅ ፍቃድን ዝህበና።ግንከ ብፍርሃትን ራዕድን ምድሓና ክንፍጽም ኣሎና(ፊሊፒ.2፡12,13)።እቲ ኣምላኽ ኣባና ማለት ኣብ ውሽጥና ዝገበሮ ኣብ ደገና ክንትግብሮ እዩ ዘሎና፡ከም ሮቦት ገይሩ ኣይዝውረናን እዩ ! ኣምላኽ ካብ ገበን ናይ ሓጥያት ኣንጺሁና እዩ።ግንከ ንሕና ውን ተኣዚዝና ኢና ብፍርሃት ኣምላኽ ቅድስና እናመላእና ካብቲ ስጋን መንፈስን ዜርክስ ዘበለ ዅሉ ርእስና ከነንጽህ(2ይ.ቆሮ.7፡1) ።ነዚ ክንገብሮ ኣሎና፡ብርሃን ኣብ ዝረኸብናሉ ካብ ዝኾነ ኣባና ሓዲሩ ዘርክሰና ዘሎ።በዚ ከምዚ ኢና ድማ ነቲ ግብሪ ስጋ ብመንፈስ ክንቀትሎ ዘሎና(ሮሜ.8፡13)።በዚ ከምዚ ድማ እቶም ፍረ መንፈስ-ፍቅሪ፡ሓጐስ፡ዕርቂ፡ዓቅሊ፡ለውሃት፡ሕያውነት፡እምነት፡ህድኣትን ይኣኽለኒ ምባልን ኣባና ዝያዳ እንዳተገለጹ ይኸዱ።እዚ ማለት እዩ ድማ ናብ ምስሊ ኣርኣ ክርስቶስ ምልዋጥ ማለት።መገድና ድማ ብርሃን እንዳወሰኸት ትኸይድ(ምሳለ.4፡18)።እዚ እቲ ዝኸበረ መገዲ ቅድስና ኣምላኽ ንዓና ዝገበሮ እዩ።
እቶም ክልተ ነገራት ንሓድሽ ዝተወልደ ህጻን ዘድልዩዎ መግብን ኣየርን እዮም።ከምኡ ውን እቶም ብመንፈስ ዝተወልዱ ሓደ ዓይነት ተሞክሮ እዩ ዘለዎም።ሓድሽ ዝተወልደ ውሉድ ኣምላኽ ከስተንፍስን ክበልዕን የድልዮ።ቃል ኣምላኽ ምግቡ ክኸውን ኣለዎን ጸሎት ድማ ኣድላዩ እስትንፋስን እዩ።
ቃል ኣምላኽ መንፈሳዊ ምግብና
ህጻን ብጸባ ክጅምር የድልዮ፡ግንከ ጽንሕ ኢሉ ዕጹም ብልዒ የድልዮ እዩ።መጽሓፍ ቑዱስ ክልቲኡ ጸባን ዕጹም ብልዕን ዝሓዘ እዩ።እቲ ጸባ ዝብሃል መባእታዊ ትምህርቲ ብዛዕባ ክርስቶስ እዩ(እብራ.6፡1)እቲ ዕጹም ብልዒ ተባሂሉ ዘሎ ድማ ቃል ጽድቂ እዩ(እብራ.5፡13)።ማዕረ ክንደይ ቅልጡፋት ኢና ናብ ዕጹም ብልዒ ክንበጽሕ፡እዚ ኣብ ናትና ቅልጡፍ ተኣዛዝነት ኣብ ዝኾነ ኣምላኽ ዝህበና ብርሃን ይምርኮስ።መንፈሳዊ ዕብየትና ኣብ ምእዛዝ እምነት ዝተመርኮሰ እዩ።ኣምላኽ ኣብ ቃሉ ምእንቲ ክንኣምኖ ኢሉ ተስፋታት ሂቡና እዩ።ከምኡ ውን ትእዛዛት ንኽንእዘዞም ኢሉ ሂቡና እዩ።ብቀጻሊ ንቃል ኣምላኽ እንተ ኣስተንቲናዮን ኣሚናዮን ተኣዚዝናዮን ንርእስና ኣብ ኣምላኽ ኣዕሚቑና ተተኺላ ንረኽባ።ከምታ ወትሩ ቀጠልያ ተኽሊ ፈጺማ ዘይትቅምስል።ኣምላኽ ድማ ሽዑ ኣብ ኩሉ ንገብሮ ክባርኸና ይክኣሎ እዩ(መዝ.1፡2,3)። ቃል ኣምላኽ ብኣእምሮኣዊ መጽናዕቲ ጥራይ ክንርድኦ ኣይንኽእልን ኢና።ናይ መንፈስ ቑዱስ ምግላጽ የድልየና ኢዩ።የሱስ ነዚ ገሊጽዎ ኢዩ፡መንፈሳዊ ሓቅታት ካብ ኣስተውዓልትን ጥበበኛታትን ተሓቢኡ፡ንሕጻናት ግን ተገሊጹ እዩ(ማቴ.11፡25)።ንህጻናት ዘለዎም፡ንኣስተውዓልትን ጥበበኛታት ግን ዘይብሎም እንታይ እዩ፧ጽሩይ ልቢ ! ኣምላኽ ንልቢ እዩ ዝርኢ ንርእሲ ኣይኮነን።ምግላጽ ንትሑታትን ብቃሉ ንዝርዕዱን እዩ ዝህብ(ኢሳ.66፡2)።የሱስ ከምዚ በለ እቶም ንፍቃድ ኣምላኽ ክገብሩ ዝደልዩ ጥራይ ንቃል ኣምላኽ የስተውዕልዎ(ዮሃ.7፡17)።
ቃል ኣምላኽ - ናይ መንፈስ ሰይፊ
ከምኡ ውን ቃል ኣምላኽ ኣጽዋር እዩ፡ብእኡ ጌርና ኣንጻር ሰይጣን ንዋጋእ።ናይ መንፈስ ሰይፊ ተባሂሉ ኣሎ ኣብ ኤፌሶን 6፡17።የሱስ ንባዕሉ ነዚ ኣጽዋር እዚ ብዓቢ ሓይሊ ተጠቂሙሉ እዩ፡በተን ዳሕሮት ሰለስተ ፈተነታት ኣብ በረኻ።ነፍሲ ወከፍ ግዜ ፈተነታት ጽሑፍ እዩ እንዳበለ በዲህዎ(ማቴ.4፡4,7,10)።በዚ ከምዚ እዩ ዝስዓረ፡በዚ ከምዚ ኢና ንሕና ውን እንስዕር።ሰይጣን ኸሳሲ እዩ።ንሕና ድማ ናይ ግድን ከነለልዮ ኣሎና ኣብ መንጎ ኽሲ ናይ ሰይጣንን እምነት ናይ መንፈስ ቑዱስን።ሰይጣን ኩሉ ግዜ ከሸብረናን ብኽሲ ገይሩ ከም ዝተኾነና ኮይና ክስምዓናን እዩ ዝደሊ።ብኻልእ ወገን ድማ ናይ መንፈስ ቑዱስ እምነት ለውሃትን ብዙሕ ተስፋን እዩ።ነዚ ኸሳሲ ክንስዕሮ እንኽእል ድማ በዚ ጥራይ እዩ፡ብደም እቲ ገንሸልን፡ብቃል ምስክርናን(ራእይ.12፡11)።ነቲ ኽስታቱ ማለት ነቲ ዝገበርናዮ ሓጥያት ኣብ ዝሓለፈ፡በቲ እንህቦ ቃል ምስክርና ማለት ደም የሱስ ክርስቶስ ፈጺሙ ከም ዘንጽሃናን ዝቀደሰናን ክንስዕሮ እንኽእል።ንሕና ውን ልክዕ ከምቲ የሱስ ዝተጠቅመሉ ኣጽዋር ክንጥቀም ኣሎና፡ጽሑፍ እዩ….ቃል ኣምላኽ ምእዋጅ ንሰይጣንን ኽስታቱን ጥራይ እንስዕረሉ መገዲ ዘይኮነስ፡ከምኡ ውን ትብዓት ምጥፋእን ጸቅጥን ተቀበልቲ ካልኦት ፈተነታትን በቲ ሰይጣን ንኣእምሮና ዘጥቅዓሉ።ስልዚ ድማ እዩ ቃል ኣምላኽ ጽቡቅ ገርካ ምፍላጥ ኣገዳሲ ዝኾነ፡ስለዚ ውን መንፈስ ቑዱስ ኣብ ኣድላዩ እዋን ቅኑዕ ዝኾነ ጽሑፍ ናብ ኣእምሮና የምጽኣልና።ስለዚ ጽቡቅ እዩ ኩሉ መዓልቲ ቃል ኣምላኽ ምስትንታንን ንኽዛረበና በቲ ቃሉ ገይሩ ምልማንን።ቃል ኣምላኽ ኣብ ልብና ምስ እንዓቁሮ፡ንኣምላኽ ከይንብድሎ ይሕልወና(መዝ.119፡11)።
ሓሳብ ኣምላኽ ንሂወትና
ኣምላኽ ንሂወትና ሰናይ ሓሳብ እዩ ዘለዎ።ምእንቲ ንዕኡ ነቲ ሰናይ ሓሳብ ክንፍጽሞ፡ ናብኡ ይመርሓና።እቲ ዝበለጸ በረኸት ዘለዎ ሂወት ኣብ ምድሪ ኽነብሮ እንኽእል ነቲ ሓሳብ ኣምላኽ ምስ እንፍጽሞ እዩ።ስራሕ ወይ ድማ መርዓ ኣብ ንመርጸሉ ክንደይ ዘደንቅ እዩ ምፍላጥ፡ ኣምላኽ ድሮ መገዲ ከም ዝሰርዓልና ! መገዱ እንተ መረጽና፡ነቲ ሰይጣን ዝመደቦ ብዙሕ ግዜ ናብ ግዱጓድ ምውዳቅ ከነወግዶ ንኽእል።እቲ መባእታዊ ኣምላኽ ናብቲ ዝሓሰበልና ሓሳብ ዝመርሓና ብቃሉ እዩ።ምርካብ ፍቃድ ኣምላኽ ኣገዳሲ ዛዕባ እዩ።ኣብ መጽሓፈይ 'ምርካብ ፍቃድ ኣምላኽ' ዝብል ኣርእስቲ ዘጠቃለለት ብዙሕ ኣገዳሲት እያ።ናይ መርዓ ነገራት ምዝርራብ ብመገዲ መንፈሳዊ ዝብል ዘጠቃለለት ካልእ መጽሓፈይ ስጋዊ ርክብ፡ፍቅርን መርዓን ናይ ክርስትያን ኣጠማምታ ዝብል ኣርእስቲ ተዋሂቡዋ ኣሎ።
ብጸሎት ምስ ኣምላኽ ምዝርራብ
ምስ ኣምላኽ ምርኻብ ክልተ ነገራት ዝሓዘ እዩ።ብቀዳምነት ኣምላኽ ብቃሉ ገይሩ ክዛረበና ንሰምዖ።ቀጺልና ንሕና ንዛረቦ።ግንከ ጸሎት ልማኖኻ ምቅራብ ጥራይ ማለት ኣይኮነን።እቲ ቀዳማይ ክፋል ናይ ጸሎት ምስ ኣምላኽ ሕብረት ምግባር እዩ ልክዕ ከምቲ መርዓት ምስ መርዓዊኣ።መርዓት ከመይ ኢላ ምስ መርዓዊኣ ክትዛረብ ከም ዘለዋ ሕጋጋት የሎን።ግንከ ከም ስርዓት ገርና ኣብ ጸሎትና ከነቑሞ ጽቡቅ እዩ(1)ነቦ ክብሪ ምሃብ ስለ እንታይነቱ(2)ንሓጥያትናን ውድቀትናን ምንዛዝ(3)ድልየትና ብዛዕባ መንግስቲ ኣምላኽ(4)ብዛዕባ ናይ ባዕልና ድልየት (5)ምህለላ ብዛዕባ ድልየት ካልኦት(6)ንኣምላኽ ዝገበረልና ምስጋና ምሃብ(7)ንኣምላኽ
ንዝገብረልና ምምስጋን።የሱስ ኩሉ ሳዕ ክንጽሊ ነጊሩና እዩ(ሉቃስ.18፡1)። ጽቡቅ ልምዲ ንምምዕባል ክትምሃር ብዛዕባ ናዕሽቱ ነገራት ዕለታዊ ሂወትና እንገብሮም ንኣምላኽ ክንዛረቦ ኣሎና ብመንፈስ ጸሎት ብምዃን ሙሉእ መዓልቲ።እዚ ንኣምላኽ ምዝራብ ንዓና ሓጐስ እዩ ዝፈጥረልና እንበር ከም ባህሊ ኣይኮነን።ከምኡ ድማ ኣምላኽ ብዘደነቅ መገድታት ንልብና ክዛረቦ ንረኽቦ።ግንከ እዚኣቶም ልክዕ ምህሮ መውዓሊ ህጻናት ኣብ ቤት ትምህርቲ ጸሎት እዮም።ኣብ ልዕሊዚ እሙናት እንተ ድኣ ኮይና ንቅድሚት ክንደፍእ ንኽእል ኢና።ብዝኾነ ምኽንያት ጸሎት ከም ባህሊ ገርና ፈጺምና ሕጊ ከም ዝኾነ ገርና ክንፈቅድ የብልናን።ጸሎት ልክዕ ከም ምስትንፋስ እዩ።ከነስተንፍስ ኣዝዩ ምስ ዘጸግመና፡ሽዑ ንሽዑ ንፈልጥ ኢና ገለ ጸገም ከም ዘጋጠመ።ጸሎት ማለት ብኣምላኽ ደረቅ ወይ ድማ መሰልከዊ ማለት ኣይኮነን።ግንከ ንቅድሚት እንዳደፋእና ምስ ከድና ጸሎት ከቢድ ስራሕ ኮይኑ ንረኽቦ።ብዛዕባ ናእሽቱ ነገራት ኣምላኽ ኣብ ልብና ዘንበሮም ጾር ብዛዕባ ክንጽልየሎም ዘሎና እሙናት እንተ ኾይና፡ኣምላኽ ዝያዳ ጾር ክህበና ንረኽቦ።በዚ ኸምዚ ምስ ኣምላኽ ኮይና ንሰርሕ፡ኣብ ስርሑ ንኻልኦት ምብራኽ።የሱስ ብዓቢ ኣውያትን ንብዓትን ጸልዩ(እብራ.5፡7)።ሓደ እዋን ኣብ ገተሰማኒ ክጽሊ ከሎ ርሃጹ ከም ዝነጥብ ደም ኮይኑ(ሉቃስ.22፡44)።ጾሎቱ ሓያል እዩ ነይሩ።ሓደ ግዜ ሙሉእ ለይቲ ብጸሎት ኣሕሊፍዎ(ሉቃስ.6፡12)።ኣብ በረኻ ናይ ምድቃስ ብተደጋጋሚ ልምዲ ነይርዎ ንኽጽሊ መታን(ሉቃስ.5፡16)።ከምቲ ገለ ሰብ ዝበሎ፡ልክዕ ከም ቱሪስት ናብ ሓድሽ ቦታ ምስ መጹ ገለ ዝርአ ዝምልከቱ፡የሱስ ናብ ዝኸዶ ዘበለ ቦታ ኩሉ ግዜ ጽምዋ ቦታ እዩ ዝምልከት ንኽጽሊ።ናይ የሱስ ኣብነት ማዕረ ክንደይ ጸሎት ኣገዳሲ ምዃኑ እዩ ዘርእየና።ብዙሕ ምጽላይ እንተ ኣድልዩዎ ንየሱስ፡ክንደይ ካብኡ ዝበዝሕ ዘየድልየካን ዘየድልየንን።ስለዚ ኣንጻር ትህኪት ተጋደልን ቆሪጽካ ሰብኣይ/ሰበይቲ ናይ ጸሎት ኩን ብዝኾነ ዋጋ።
ኣቀዲምና ከም ዝርኣናዮም ኣምላኽ ናብ ምስሊ ክርስቶስ ክንልወጥ እዩ ዝደሊ።ግንከ እዚ ምልዋጥ እዚ ቦታ የብሉን ኣባና ምስ ካልኦት ደቀ መዛሙርቲ የሱስ ሕብረት ዘይብልና እንተ ኾይኑ።ምስኣቶም ጥራይ እንተ ኾይና ኢና ለውጢ ነምጽእ።ኣምላኽ ንዕኡ ብምእማን ጥራይ ኣይኮነን ክነብር ዝደልየና፡ከምኡ ውን ነንሓድሕድና ብምሕባር ድማ እዩ።ኣብ ግዜ ቡሉይ ኪዳን፡ኣምላኽ ብውልቀ ሰባት እዩ ዝሰርሕ ነይሩ-ሙሴ ወይ ኤልያስ ወይ ዮሃንስ መጥመቅ ወዘተ…..ግንከ ኣብ ሓድሽ ኪዳን ኣምላኽ ዝደልዮ ነፍሲ ደቀ መዛሙርቲ ሓደ ክኸውን ኣብ ትሕቲ እቲ ርእሲ ዝኾነ ክርስቶስ እዩ።እዚኣ እያ ማሕበር እትብሃል- ስጋ ናይ ክርስቶስ(ኤፌ.1፡22,23 ; 2:14-16)።
እታ ማሕበር - ስጋ ናይ ክርስቶስ እያ
ማሕበር ብህንጻ ዝተሰርሐ ወይ ድማ ግሩብ ዘለዎ ኣይኮነን።ማሕበር ማለት ጉባኤ ኮይኑ ሰባት በዚ ጻዊዒት እዚ ማለት ጥሪት ኣምላኽ ክኾኑ ካብ ዓለም ዝወጹ እዩ።ኣብ ኩሉ ዓለም እቶም ንጻዊዒት ኣምላኽ ዝተቀበልዎ ካብ ሓጥያትን ዓለምን ተፈልዮም ማሕበር የቁሙ ስጋ ናይ ክርስቶስ ይኾኑ።ኣብ ዝተፈላለየ ቦታ እዞም ናይ ክርስቶስ ኣካላት ስግኡ ዝኾኑ ብሓንሳብ ብምዃን ነቲ ስጋ ይገልጽዎ።እቲ ቀዳማይ ስጋ ናይ ክርስቶስ እቲ ኣካላዊ ስግኡ ናብ ምድሪ ምስ መጸ እዩ።ኣብቲ ስጋ እቲ ኣምላኽ ንዓለም ርእሱ ገሊጹላ።የሱስ ብፍጹምነት ነቦ ፍርያት ሃበ፡ኣብ መወዳእታ ሂወቱ ከምዚ በለ፡እቲ ንዓይ ዝርኣየ ነቦ ርኣየ(ዮሃ.14፡9)።ሕጂ ጻዊዒትና ብሓንሳብ ኮይና ንየሱስ ምውካል እዩ ኣብ ከባቢና ንዘላ ዓለም።ብገዛእ ርእሱ ንየሱስ ከምቲ ዝድለ ገይሩ ክውክሎ ዝኽእል የለን።ነፍሲ ወከፍና ነድሊ ኢና።ገና እቶም ብሉጻት ኣብ ማእከልና ውን እንተኾነ ማዕረ ኣይኮኑን።ሓያል ጎኒ ኣሎና፡ከምኡ ድማ ድኹም ጎኒ ኣሎና።ብገለ ወገን ንየሱስ ጽቡቅ ገርና ነንጸባርቆ ንኽእል ንኸውን፡ግንከ ብኻልእ ጎኒ ብጣዕሚ ድኹማት።ግንከ ብሓንሳብ ኮይና እቲ ሓያል ጎኒ ሚዛን ናይቲ ሓደ ነቲ ድኹም ጎኒ ናይቲ ኻልእ ክንረኽቦ ንኽእል ኢና።ብፍቅርን ንሓድሕድና ብምእዛዝን እንተ ነበርና፡ክርስቶስ ብኣና ገይሩ ፍጹም ከንጸባርቅ ይኽእል እዩ ንዘይትኣምን ዓለም።እዚ እዩ ዕላማ ወይ ሓሳብ ኣምላኽ ንማሕበር።
ኣባል ማሕበር ምዃን
ሽዑ ንሽዑ ድሕሪ እምነት ምልዋጥካ፡ምስቶም ንቃል ኣምላኽ ክእዘዝዎ ድልየት ዘለዎምን ኣሰር ናይ የሱስ ክስዕቡ ዝደልዩን ደቀ መዛሙርቲ ሕብረት ክትገብር ክትደልዮም ኣሎካ።በዚ ምኽንያት እዩ ሓድሽ ኪዳን ብቡዙሓት ግሩብ ወይ ማሕበራት ኣብ ምጥፋእ ብዙሓት ክርስትያን ክኸውን ዝርአ ዘሎ።ካብ ሓደ ጫፍ ክሳብ እቲ ኻልእ ጫፍ ሃይማኖታዊ ምህሮ ሰንጢቁ፡ገለ ካብዚኣቶም ብዙሓት ግሩብ ኣብ ምድሪ ብዘይክኦም ንክርስቶስ ክውክሎ ዝኽእል ከም ዘየለ ይእውጁ !!! ቡዙሓት ካብዞም ግሩባት ኣብ መጽሓፍ ቑዱሶም ብምጥቃዕ ምስኣቶም እንተ ዘይሓቢርካ ኣካል ክርስቶስ ክትከውን ኣይትኽእልን ኢኻ ኢሎም ከረድኡኻ ይደልዩ ! ኣምላኽ ቡዙሓት ዉሉድ ከም ዘለውዎ ካብ ናቶም ግሩብ ዘይኮኑ ልክዕ ከምቲ ናቶም ምህሮ ዘይብሎም ኢልካ ከተእምኖም ዳርጋ ኣይክኣልን እዩ ! እዚ ሓደ ካብቲ ጽኑዕ ዕርዲ እዩ ! በዚ ናይ ግድን ክንጥንቀቅ እዩ ዘሎና ምስ እዞም ፈሪሳዊ መገዲን ሃይማኖታውያንን፡ሎሚ ንቡዙሓት ክርስትያን የሕሚሞሞም ዘለዉ እዚኣቶም እዮም።ብቀጻሊ ልብኻ ክፉት ይኹን ንምፍቃር ነቶም ንጐይታ ዘፍቅርዎ ኹሎምን ነቶም ብቅንዕና ክስዕብዎ ኢሎም ዝደልይዎን።ምናልባት ከምቲ ንስኻ ትገብሮ ዘሎኻ ገለ ነጥቢ ዘለዎ ምህሮ ዘይምህሩ ይኾኑ።ግንከ እዚ ዕቱብ ነገር ኣይኮነን፡በቲ ኣምላኽ ዝሃቦም ብርሃን ይጒዓዙ እንተ ኣልዮም።በቲ ንዓና ዝሃበና ብርሃን ክጒዓዙ ከነገድዶም ኣይንኽእልን ኢና።
ምቅባል ንዅሎም ውሉድ ኣምላኽ
ከምቲ ኣምላኽ ውሉድ ዘለውዎ ንሕና ድማ ብዙሓት ኣሕዋትን ኣሓትን ክህልዉና ይግባእ።ከምቲ ኣምላኽ ዝተቀበሎም ንሕና ድማ ብዓቢ ሓጐስ ልቢ ክንቅበሎም እዩ ዘሎና ንዅሎም የሕዋትን ኣሓትን።(ሮሜ.14፡1 ; 15:7)።የሱስ ንገለ ሓወይ ክብሎ ካብ ዘይሓፈረ፡ንሕና ውን ክንሓፍር የብልናን(እብራ.2፡11)።ክልተ ጫፋት ኣሎ ኣመንቲ ክኸድዎ ዝኽእሉ፡ኣብዚ ጒዳይ ሕብረት።ሓደ ሕብረት ክህልወካ ኢልካ ንሓቂ ባዕላ ትሰማማዕ ንኸተምስል።እቲ ኻልእ ድማ ምሕታት ማዕርነት ኣብ ኩሉ ነገራት ቅድሚ ማሕበር ምብርካቱ።ጥበበኛ እንተ ድኣ ኾይንካ በዞም ክልተ ጫፋት ብንጹር ክትምራሕ ኢኻ።ግሉጽ ነገር እዩ ምስቶም ጉዳይ ኣምላኽ ብኸመይ ክግበር ከም ዘለዎ ዘይሰማምዑ ብሓንሳብ ክንሰርሕ ከም ዘይንኽእል።ግንከ ክንሓትት የብልናን ልክዕ ከምቲ ናትና ገለ ሰባት ይኣምኑ ድዮም ኢልና፡ውረድ ናብቲ ዝተሓተ ደረጃ ዝርዝር፡ቅድሚ ምስኡ ሕብረት ምህላውና።ፍልልይ ኣለዎ ኣብ መንጎ ብሓንሳብ ምስራሕ ምስ ገለ ሰብን ሕብረት ምስኡ ምህላውን።ዝኾነ ኾይኑ ናይ ግድን ኣብ ከባቢኻ ሕብረት ክትደሊ ኣሎካ፡ናይ መንፈስ ገዛኻ ክኸውን ይኽእልን ንስኻ እትኣምኖ ክኸውን ይኽእልን እዩ።
ናይ ሓድሽ ኪዳን ማሕበር
ኣብ ማእከል ብዙሓት ማሕበራት ኣብ ከባቢኻ፡ንሓንቲ ካብተን ብዙሕ ቀረባ ዝኾነት ንሓድሽ ኪዳን ክትደሊ ኣሎካ፡ብመሰረት ዝተረዳእካዮ ካብዚ ዝተባህለ።ግዜ እናኸደ ክኸይድ ከሎ ግን ሓድሽ ኪዳን ብዙሕ እንዳተረድኣካ ምስከደ፡ነታ ማሕበር ክትገድፋ ምስ እትደሊን ምስ ካልእ ምስ ቃል ኣምላኽ ቡዙሕ ዝተተሓዘ እትምህር ተጸንበርን።እዚ ባህርያዊ እዩ ንሓደ ብመንፈስ እናዓበየ ዝኸይድን ናብ ናይ ኣምላኽ ዝለዓለን ዝበለጸን ንሂወቱ መዲቡ ዝጒዓዝን።ኣብ ኩሉ ነገራትካ ፈጺምካ ከይትዓርፍ ካብ ናይ ኣምላኽ ብሉጽ ነገር ምርካብ : ሽዑ ኣብ ናይ ዘለኣለም ሂወት ጣዕሳ ዝብሃል ኣይክህልወካን እዩ። ናይ ሓድሽ ኪዳን ማሕበር ሃይማኖታዊ ዝኾነ ማሕተም ወይ መፈለጥታ የብላን።ሕብረት ህዝቢ ብሓንሳብ ብመንፈስ ቑዱስ ብስም የሱስ ክርስቶስ ክእከቡ ከለዉ እዩ።ጐይታ ዘተስፈወና ኣብ ማእከልና ክህሉ ድማ በዚ ከምዚ ምስ እንእከብ ጥራይ እዩ(ማቴ.18፡20)።እታ ኣባላ እትኸውን ማሕበር ንመጽሓፍ ቑዱስ ከም ቃል ኣምላኽ እትቅበሎን እቲ እንኮ መሰረት እምነትን ሂወትን ከም ዝኾነን ክትቅበሎ ኣለዋ።ብዙሓት ሃይማኖታውያን ግሩብ፡ወላ እኳ ከም ንመጽሓፍ ቑዱስ ከም እንኮ ስልጣን ዘለዎ ከም ዝተቀበልዎ እንተ ኣወጁ፡መብዛሕትኡ ግዜ ብማዕረ ንጽሕፈት መራሕቶም ከም ስልጣን ዘለዎ ገይሮም ክጠቅስዎ ትረኽቦም።ናብኣቶም እንዳቀረብካ ምስ ከድካ ድማ ካብ ብቃል ኣምላኽ ብምህሮ መራሕቶም ተኣሲሮም ትረኽቦም።ብዙሕ ጽቡቅ ነገራት ኣብኣቶም ይህሉ ይኸውን።ግንከ እንተ ተጸንበርካዮም፡ኣብ ቀረባ ግዜ ብሃይማኖታዊ ዝኾነ ኣተሓሳስባ ባርያ ክገብሩኻ ክትረኽቦም ኢኻ።ኣብ ማሕበር ኣምላኽ ኹሎም ኣመንቲ ብማዕረ ካህናት ኣምላኽ እዮም።ኣምላኽ ንኹላትና ካህናት ገይሩና እዩ(1ይ.ጴጥ.2፡9)።ሓንቲ ማሕበር ብሉጻት ካህናት ወይ ፓስተራት ክፍሊ ዘለዋ፡ንበይኖም ጥራይ ቃል ኣምላኽ ክምስክሩ ብቁዓት ከም ዝኾኑ ዝመስሎም፡እዚ ኣንጻር ፍቃድ ኣምላኽ እዩ።ኣምላኽ መሪሕነት ማሕበር ኣብ ኢድ ሽማግለታት ክኸውን ሰሪዕዎ እዩ (ኩሉ ግዜ ካብ ሓደ ንላዕሊ)።ግንከ እዞም ሽማግለታት ናይ ሙሉእ ግዜ ሰራሕተኛታት ክኾኑ የብሎምን(ግ/ሃዋ.14፡23 ; ቲቶስ.1፡5)።ኣብ ምትእኽኻብ ማሕበር ኣብ ሓድሽ ኪዳን፡እቲ ቀንዲ ሓይሊ ኣብ ምስባኽ ቃል ኣምላኽ ክኸውን ክኽእል ኣለዎ።ብመንጽር ብስለቶምን መንፈሳዊ ውህበቶምን ኩሎም ኣመንቲ ሓርነት ክህልዎም ኣለዎ ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለት ማሕበር ንምክፋል ቃል ኣምላኽ።እቲ ዝተዘርበ ቃል ብሓቂ ብመንፈስ ቑዱስ ዝተመርሐ እንተ ኾይኑ፡ዝሃንጽን ዝምዕድን ዘጸናንዕን ኣብ ልቢ ሰብ ዝተሓብአ ምግላጽን ነቶም ዝሰምዑ ኣምላኽ ይዛረብ ከም ዘሎ ክእመኑ ከለዉ ክትረኽቦም ኢኻ(1ይ.ቆሮ.14፡3,24-31)።እታ ናይ ብሓቂ እምንቲ ናይ ሓድሽ ኪዳን ማሕበር ደቀ መዛሙርቲ ምግባርን ብፍጹም ምእዛዝ ትእዛዛት የሱስ ምምሃርን እዩ(ማቴ.28፡19,20)። ነታ ከምዚ ዝኣመሰለት ማሕበር ኣብ መጻኢ ፈሊኻ ምፍላጥ ንሓድሕድን ኣብ መንጎ ኣባላታ ምፍቃርን ከምቲ የሱስ ኣብ ዮሃንስ 13፡35 ዝበሎ
:ንሓድሕድኩም ፍቅሪ እንተላትኩም ፡በዚ ደቀ መዛሙርተይ ምዃንኩም ኩሉ ኽፈልጥ እዩ።ኣብታ ከምዚ ዝኣመሰለት ማሕበር ቃል ኣምላኽ ብሓሊ እዩ ዝዝረብን ኣብቲ ፍቅሪ ኣምላኽ ዝነገሶን ህላወ ጐይታ ከም ዘሎ ትፈልጥን፡እታ ኣባላ ክትከውን ዘሎካ ኣብ ከባቢኻ ዘላ ማሕበር ከምዚኣ ከኸውን ኣለዎ።
ኣገዳስነት ሕብረት
ምስ ካልኦት ብሓንሳብ ብሕብረት ጌርና ክነብር ብፍቅሪ ምስ እንፍትን ንነፍና ክንክሕድን መስቀልና ኣብ ጸጽባሕ ከነልዕልን ማዕረ ክንደይ ከምዘድልየና ንረኽቦ፡ሕብረትና ክዕቀብ እንተ ድኣ ኾይኑ።ሰይጣን ኩሉ ግዜ ኣብ መንጎ ውሉድ ኣምላኽ ክፈላሊ እዩ ስራሕ ዝበዝሖ።ዝበሰልና እንተ ድኣ ኾይና ኩሉ ግዜ ክንጥንቀቅ እዩ ዘሎና ካብቶም ኣብ ማእከልናን ካልኦትን ምፍልላይ ዝገብሩ።ሕብረት ምስ ዝስበር ኣብ ስጋ ክርስቶስ ዓቢ ክሳራ እዩ ዘሎ ንኽልቲኡ ንኣምላኽ ከምኡ ድማ ንዓና።ኣብ ሓድነት ዘሎዎ ማሕበር ዘደንቅ ሓይሊ እዩ ዘሎ።ሰይጣን ክስዓር ዝኽእል ሓድነት ኣብ ማሕበር ምስ ዝህሉ ጥራይ እዩ።የሱስ ከምዚ በለ ወላ ውን ክልተ ኣመንቲ ፈጺሞም ብመንፈስ ሓደ እንተ ኾኑ፡ፈጺሞም ሓድነት ዘለዎም፡ነቦ ዝደለዩዎ ክልምንዎ ይኽእሉን ልማኖኦም ድማ ይስማዕን፡ምኽንያቱ ኣነ ብሓይሊ ህያው እየ፡ዝኾነ ይኹን ክልተ ወይ ሰለስተ ከምዚ ዝበለ ሓድነት ዘለወን ነፍሳት ምስ ዝእከባ ብሓንሳብ ብመንፈስ ቑዱስ ኣነ ኣብ ማእከሎም እየ።ከምዚ ዝበለት ሕብረት ኣመንቲ ናይ ሰይጣን ሓይልታት ኣብ ሰማያትን ኣብ ምድርን ክትኣስሮን፡ናይ ሰይጣን ሓይሊ ክትፈትሖን ትኽእል እያ።ከምኡ ውን ንሰባት ካብ ናይ ሰይጣን ማእሰርቲ ብጸሎቶም ገይሮም ክፈትሕዎም ይኽእሉ እዮም(ማቴ.18፡18-20)።ስለዚ ድማ እዩ ሰይጣን ኣብ መንጎ ኣመንቲ ምፍልላይ ዘምጽእን ምፍልላይ ኣብ መንጎ ማሕበር ግሩብ ዘቅውምን። ንመንግስቱ ካብ ሓድነት ዘለዋ ማሕበር ካብ ምጥቃዕ ክከላኸለላ እዩ ዝደሊ።ናይ ግድን ካብ
ናይ ሰይጣን መደባት ዕዮ ክነቅሕን ሸለል ክንብሎምን የብልናን።ኣብ ናይ ክርስቶስ ኣካላት ስጋኡ እሞ ንመልከት መሓውሩ ብሓንሳብ ክሰርሕ እንተ ዘይክእል ነይሩ ማዕረ ክንደይ ውሱን ምኾነ ነይሩ።ከምቲ ዝገበሮ ገይሩ ክብሪ ኣምላኽ ነዛ ዓለም ክገልጸላ ኣይምኽኣለን ነይሩ።እዚ እዩ ውሱንነት ናይ ክርስቶስ ሎሚ ዝረኽቦ ዘሎ ከም ርእሲ መንፈሳዊ ስጋ ኣብ ማሕበር፡ኣመንቲ ምስ ዝፈላለዩ።ንሕና ድማ ንጠፍእ።ንርእስኻ ወላ ውን ካብ ሓደ ውሉድ ኣምላኽ እንተ ፈለኻ፡ንርእስኻ ኢኻ ትኽልክል ገለ ካብ ሃብቲ ኣምላኽ በቲ ውሉድ ኣምላኽ ጥራይ ናባኻ ክመጽእ ዝነበሮ።ነታ ፍቅሪ ክርስቶስ ክንፈልጣ ንኽእል ምስ ኩሎም ቅዱሳን ጥራይ እዩ(ኤፌ.3፡17-19)። (ንዕሙቅ ዝበለ መጽናዕቲ ብዛዕባ ኣገዳስነት ሕብረት ክርስትና፡ንመጽሓፈይ ከምዚ ዝብል ኣርእስታ ሓደ ስጋ ኣብ ክርስቶስ ኣንብብዋ)።
ኣብ ቡሉይ ኪዳን ብዛዕባ ሂወት ድሕሪ ሞት ንጹር ዝኾነ ኣረዳድኣን ብዛዕባ መደብ ኣምላኽ ንመጻኢን ኣይነበረን።ግንከ ብዛዕባ እዚ ክልቲኡ ነገር እዚ የሱስ ብንጹር ምሂሩ እዩ።ብዛዕባ እዚ ነገር እዚ ንሕና ውን ክንፈልጦ ጽቡቅ እዩ።
ድሕሪ ሞት እንታይ፧
ንደቂ መዛሙርቲ ክርስቶስ ሞት ኣየርዕዶምን እዩ፡ከመይ የሱስ ንሞት ስለ ዝስዓሮ።ሞት ስዑር ጸላኢ እዩ።ካብ ሕጂ ንንየው ዝኾነ ፍርሂ ናይ ሞት ዘድሊ ኣይኮነን የሱስ ሞይቱን ንሰይጣን ሓይሊ ኣልቦ ገይሩዎን እዩ(እብራ.2፡14,15)።መፋትሕ ናይ ሞት ሕጂ ኣብ ኢድ የሱስ እዩ ዘሎ(ራእይ.1፡18)።ንሱ ጥራይ እዩ ሕጂ ማዕጾ ሞት ናይ ዝኾነ ወደ መዝሙር ክኸፍቶ ዝኽእል።ሰይጣን ክትንክፎም ኣይክእልን እዩ።ሰብ ምስ ሞተ እንታይ ይኸውን፧የሱስ ነዚ ሕቶ እዚ ብንጹር መሊስዎ እዩ ብዛዕባ እቲ ሃብታም ሰብኣይን ኣልኣዛርን ምስ ተዛረበ።ጽቡቅ ነይሩ ሕጂ እንተ ተንብብ ሉቃስ 16፡19-31,ቅድሚ ናብ ካልእ ምስጋርካ…..እዚ ብምስላ ኣይኮነን ተዛሪብዎ፡የሱስ ስም ብምጥቃስ ዝተዛረቦ ምስላ የለን ከምቲ ኣብዚ ንርእዮ።ክልቲኦም እቲ ሃብታም ሰብኣይን ኣልኣዛርን ናይ ብሓቂ ዝነበሩ ሰባት እዮም።የሱስ ኣብዚ ኣነጺርዎ እዩ ክልተ ቦታታት ጥራይ ከም ዘሎ ዝሞቱ ዝኸድዎ።ሓደ መንግስተ ሰማይ(ናይ ኣብርሃም ሕቑፊ ወይ ገነት ተባሂሉ ውን ይጽዋዕ እዩ)ቦታ ምጽንናዕ፡እቲ ኻልእ ድማ ሲኦል ቦታ ስቃይ እዩ።በታ ሰብ ዝሞተላ ግዜ ነፍሱ ብቀጥታ ናብ ሓደ ካብዞም ቦታታት ትኸይድ፡እንተኾነ ውን ቅድሚ ስጋኡ ኣብ ምድሪ ምቅባሩ።ወላ እኳ ስጋ እንተዘይሃለዎ፡ገና ንቚሕ ይኸውን በቲ ከባቢኡን ብናይ ምጽንናዕ ወይ ቃንዛ።ሰብ ብሰለስተ ህያው ኮይኑ ዝቆመ እዩ መንፈስ፡ንፍስን ስጋን(1ይ.ተሰ.5፡23)።ኣብ ግዜ ሞት ነፍስን መንፈስን ካብ ስጋ ይፍለዩን ናብ ገነት ወይ ሲኦል ድማ ይኸዱ።የሱስ ነቲ ኣብ መስቀል መስኡ ተሰቂሉ ዝነበረ ዝተነስሐ ገባሪ ክፉእ ሕጂ ኣብ ገነት ምሳይ ኣሎኻ ኢልዎ።ክልቲኦም የሱስን እቲ ገባር ክፉእን ሽዑ ንሽዑ ነፍሶም ካብ ስግኦም ተፈልያ ናብ ገነት ከይዳ።ከምቲ የሱስ ዝበሎ ድሕሪ ሞቱ ኣብ ኣብ ውሽጢ ምድሪ ወይ(ልቢ ምድሪ)ሰለስተ መዓልትን ሰለስተ ለይቲን ከም ዝገብር(ማቴ.12፡40) እዩ።ካብዚ ቃል ከም ንፈልጦ፡ኣብቲ ሽዑ ግዜ ገነት ኣብ ውሽጢ ምድሪ ወይ (ልቢ ምድሪ)ከም ዝነበረ።ግንከ ክርስቶስ ምስ ተንስአ ካብቲ ዝተሓተ ክፍሊ ምድሪ ናብ ላዕሊ ከይዱ ምርኮ ማረኸ(ኤፌ.4፡8,9)።ንገነትን ንኹለን ነፍሳት ኣብኡ ዝነበራን ናብ ሳልሳይ ሰማይ ወሲድዎም።ኣብ 2ይ ቆሮንጦስ 12 ፍቅዲ 2ን 4ን ምስ ነነጻጽሮ፡ሕጂ ገነት ኣብ ሳልሳይ ሰማይ ከም ዝኾነ ንምልከት።ወደ መዝሙር የሱስ ምስ ሞተ ሽዑ ንሽዑ ናብዚ እዩ ዝኸይድ(ፊሊፒ.1፡23)።
ምልክታት ናይ የሱስ ምጽኣት
መጽሓፍ ቅዱስ ከም ዝነግረና ቅድሚ ክርስቶስ ናብ ምድሪ ምምጽኡ ብፍላይ ኣብ ምቅራብ ምጽኣቱ ብዙሕ ፍጻመታት ከም ዝፍጸም እዩ።እንሆ ገለ ካብኡ፡(1)ውግእን፡ ጥሜትን ምንቅጥቃጥ ምድርን(ማቴ.24፡7)።እዚ ኩሉ ግዜ ኣብ ምድሪ ምስነበረ እዩ።ግንከ ካብ ካልኣይ ኲናት ዓለም(1939-1945) ብቁጽሩ እና ዓበየ እዩ ዝኸይድ ዘሎ። (2)ሃንደበት ምትኳስ ብፍልጠትን ዕብየት ዓለም ለኻዊ መጓዓዝያን(ዳኒ.12፡4)።እዚኣቶም ክልቲኦም ብፍላይ ድማ ኣብዚ ዝሓለፈ ሓምሳ ዓመት ብዓቢ መለክዒ ተራእዮም እዮም ካብ ዝኾነ እዋን ንላዕሊ።(3)ሰባት ፈተውቲ ተድላ(ርውየት)ክኾኑ እዮም(2ይ.ጢሞ.3፡2-4)።ብፍላይ ድማ ብዕልግና ገለ ካብቲ ናይ ዘመና ክፍኣት እዩ።ብዕልግና ኣብ ምውሳኽ ፡ፖርኖግራፊ ፊልምታትን ቪድዮ ቴፓትን ዝልዓለ ተራ ኣብ ምብርካት ንዕላማታት ናይ ሰይጣን የገልግላኦ ኣለዋ። (4)ሰባት ተጀሃርቲ፡ተጻረፍትን ንወለዶም ዘይእዘዙን ክኾኑ እዮም(2ይ.ጢሞ.3፡2-4)።ሎሚ መንፈስ ሽፍትነት ኣብ ኩሉ ከባቢና ንርኢ ኣሎና ኣብ ቤት፡ኣብ ቤት ትምህርቲ፡ኣብ ኮለጅን ፋብሪካታትን።(5)ኣመንቲ ካብ እምነቶም ከም ዝምለሱ(1ይ.ጢሞ.4፡1)።እዚ ውን ንርእዮ ኣሎና ኣብ ግዜና ብኣዝዩ ዓቢ ዝኾነ ብዙሕ ሃይማኖታት፡ብዙሓት ኣመንቲ ኣደዳ ምውዳቅ ክኾኑ።(6)ዳግም ምውላድ ሃገረ እስራኤል(ኦም በለስ ምስሊ እስራኤል ቆጽላ ክጥጥዕ ምስ ጀመረ ሉቃስ.21፡29-32)።ካብ 70 ዓመተ ምሕረት ንድሓር ኣይሁዳውያን ናብ ኩሉ ዓለም ተበቲኖም።እዛ ኦም በለስ እዚኣ ንነዊሕ ዘመን ንኣስታት 19 ክፍለ ዘመን በጥ ኢላ።ግንከ ኣብ ግንቦት 1948 ፡ ሃገረ እስራኤል እንደገና ተወሊዳ።የሱስ ከምዚ ኢሉ ነይሩ እዩ ክሳብ ዘመን ኣህዛብ ዝመጽእ ዮርሳሌም ክትተሓዝ እያ(ሉቃስ.21፡24)።ብሰነ 1967፡እስራኤል ንከተማ ዮርሳለም ሒዛታ፡ንመጀመርታ ግዜ ድሕሪ 20 ክፍለ ዘመናት።ሎሚ ኣብ ዓለም ዝኸውን ዘሎ ዘገርም እዩ ክትርእዮ።ኩሎም ምልክታት ንምጽኣት ክርስቶስ ኣብ ቀረባ ግዜ የመልክቱ።
ቀዳማይ ትንሳኤን መንበር ፍርዲ ክርስቶስን
ክርስቶስ ምስ ዝመጽእ፡ኩሎም እቶም ዝውከልዎ ዘበሉ ብቅጽበት ዓይኒ(ቛሕ ሰም ዓይኒ)ክልወጡ እዮም።ሓድሽ ስጋ ክንቅበል ኢና ዘይኣርግን ዘይመውትን(1ይ.ቆሮ.15፡51-53)።እቲ ሓድሽ ስጋና ልክዕ ከም ናይ የሱስ ስጋ ድሕሪ ትንሳኤኡ ዝነበሮ ክኸውን እዩ(ፊሊፒ.3፡20,21)።እቶም ብክርስቶስ ዝሞቱ ውን ካብ መቃብሮም ምስ ሓድሽ ስጋኦም ክትንስኡን ምስ ደቀ መዛሙርቲ የሱስ ኣብቲ ሽዑ እዋን ዝነብሩ ናብ ሰማይ ንጐይታ ንምቅባል ክንጠቁን እዮም(1ይ.ተሰ.4፡13-17)። ብድሕሪ እዚ ክርስቶስ ኣብ መንበር ፍርዲ ክቅመጥ፡ንሕና ውን እንፍረደሉን ብዘበን ምድራዊ ሂወትና ነፍሲ ወከፍና እሙንነትና ዓስቢ ንቅበለሉን እዩ።መጽሓፍ ቑዱስ ክዛረብ ከሎ ነቶም እሙናት ዝነበሩ በታ መዓልቲ ኣኽሊል ክቅበሉ እዮም።ከተንብብ ትኽእል ኢኻ 2ይ.ቆሮ.5 ፡10 ; 1ይ.ቆሮ.3፡11- 15ን 4:5 ; 2ይ.ጢሞ.4፡8ን 1ይ.ጴጥ.5፡4 ንዝያዳ ዝርዝር ብዛዕባ ነቶም ብጐይታ ዓስቢ ዝውሃቦም ደቀ መዛሙርቱ በቲ ሽዑ ግዜ።በታ መዓልቲ እቲኣ ብዙሓት ቀዳሞት ዳሕሮት ዳሕሮት ድማ ቀዳሞት ክኾኑ ክንርኢ ኢና(ማቴ.19፡30)።ሎሚ ብዙሓት ኣብዚ ምድሪ መንፈሳውያን መሲሎም ዝርኣዩና፡ኣብ ቅድሚ የዒንቲ ኣምላኽ ብጣዕሚ ዘይእሙናት ከም ዝነበሩ ክንርኢ ኢና።ካልኦት ሓሲብናዮም ዘይንፈልጥ ኣብ ቅድሚ የዒንቲ ኣምላኽ እሙናት ከም ዝነበሩ ክንርኢ ኢና።በታ መዓልቲ እቲኣ ዘይተፈልጠት ግንከ እምንቲ መበለት ኣብ ልዕሊ ውሩያት ግንከ ዘይእሙናት ሰበኽቲ ቀዳምነት ክትሕዝ እያ።በታ መዓልቲ እቲኣ እቲ ኣብ ምድሪ ንሰብ ጠቃሚ መሲሉ ዝርኣዮ ከም ገንዘብን ዝናን ዝኣመሰሉ ነራት ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ጥቅሚ ዘይብሉ ኮይኑ ክንረኽቦ ኢና።ቡዙሕ ጽቡቅ ዝኾነ ነገር ሰብ ጠቃሚ ገይሩ ዘይርእዮ ከም ንጽህና፡ትሕትና፡ንርእሰይ ይጥዓመኒ ዘይምባል፡ምሕረትን ለውሃትን እዚኣቶም ቡዙሕ ጥቅሚ ዘለዎም እዮም ብኣምላኽ።ብድሕሪ'ዚ ምጽሓፍ ቑዱስ ከም ዝጽውዖ መርዓ ገንሸል ኣምላኽ ይካየድ-መንፈሳዊ መርዓ የሱስ ክርስቶስ ምስ መርዓቱ-እቶም ንገዛእ ርእሶም ኣብ ሙማትን መስቀል ኣልዒሎም መዓልታዊ ዝስዓቡ ከም ደቀ መዛሙርቲ ኣብ ምድሪ(ራእይ.19፡8-10)።በታ መዓልቲ እቲኣ ክንርኢ ኢና ምእንቲ የሱስን ወንጌልን ኩሉ ስቃይን፡ዘይምርዳእን፡ሕፍረትን፡ምስዳድን ወላ ውን ሞት ክትረክብ ክብረት ምዃኑ።
ንሽሕ ዓመት
ሽዑ ናይ ሰላም ንግስነት ን1000 ዓመት ይጅምር ከም ናይ ገነት ኤደን ኩነታት ኣብ ምድሪ ይስልጥን፡ገንሸል ምስ ኣንበሳ ብሰላም በጥ ይብልን ህጻን ምስ ዘይጎድእ ተመን ይጻወትን ወዘተ…..(ኢሳ.11፡6-9)። ሽዑ የሱስ ካብ ዮርሳሌም ክነግስ ንጉስ ኣብ ልዕሊ ኩላ ምድሪ(ትን/ዘካርያስ.14፡9-21)። በተን ዓመታት እቲኣተን ሰይጣን ክእሰር እዩ ከምዚ ሎሚ ኣብ ምድሪ ዝገብሮ ዘሎ ምእንቲ ከይገብር።ኣብ መወዳእታ ናይተን 1000 ዓመታት፡ሰይጣን ንሓጺር ግዜ ክፍታሕ እዩ ንኸስሕቶም ነቶም ኣብ ምድሪ ዝነብሩ ዘይኣመኑ ሓንሳብን ንሓዋሩን።እንደገና ብዙሓት ሰባት ደድሕሪ ሰይጣን ክስዕቡ እዮም።እዚ ኣምላኽ ንመላእኽትን ሰብን ብግብሪ ዘርእየሉ ማለት እዞም ሰባት ክርስቶስ ኣብ ልዕሊኦም ክነግስ ኣይደለዩዎን፡ወላ ውን ድሕሪ 1000 ዓመታት ሰላም ምርኣዮም።እዚ እዩ ናይ ሰባት ዕሮትን፡ህልኽን፡ረሲእነትን።ግንከ ናይ ኣምላኽ ፍርዲ ናብዞም ሸፋቱ ሰባት ክመጽእ እዩ።ሰይጣን ናብ ቀላይ ሓዊ ክድርበ እዩ(ማለት ዝዓበየ ክፋል ሲኦል-ራእይ.20፡7-10)።
ካልኣይ ትንሳኤን ናይ መወዳእታ ፍርድን
ኣምላኽ ሽዑ ኣብ መንበር ፍርዱ ክቅመጥ ንኹሎም ዘይኣመኑ ክፈርዶም እዩ።እዚ እቲ ካልኣይ ትንሳኤ ክኸውን እዩ።ምዉታት ካብ መቃብሮም ክትንስኡ እዮም።ነፍሳት ኩሎም ዘይኣመኑ ኣብ ሲኦል ዝነበሩ ናብ ምድራዊ ስግኦም ክምለስ እዩ ምእንቲ ክፍረዱ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ደው ኢሎም።ሽዑ ብመሰረት ኣብ መጻሕፍቲ ዝተጻሕፈ ነገራት ከከም ግብሮም ተፈርዱ(ራእይ.20፡12)። ኣእምሮ ልክዕ ከም ናይ ቪድዮ-ቴፕ ብእምነት ዝኾነ ነገር ዝሓሰብናዮ፡ዝበልናዮን፡ዝገበርናዮን፡ምኽንያትና ኣብ ኩሉ ምድራዊ ሂወትና ዝምዝግብ እዩ።ነዚ ቴፕ እዚ ኣምላኽ በታ መዓልቲ እቲኣ ክውልዖ እዩ ዅሉ ዓለም ንሕቡእ ሂወት ነፍሲ መከፍ ክርእዮ።እዚ ድማ ንሰባት ብምስዳድ ናብ ዘለኣለማዊ ፍርዲ፡ ኣምላኽ መገድታቱ ፍጹም ቅኑዕ ምዃኑ ዘርእየሉ እዩ።እቶም ስሞም ኣብ መጽሓፍ ሂወት ዘይተረኽበ ድማ ናብ ቀላይ ሓዊ ክድርበዩ እዮም ንምጽንባር ምስ ሰይጣን ነቲ ዘገልገልዎ ኣብ ምድሪ ከለዉ(ራእይ.20፡15)።
ናይ ግዜ መወዳእታ
ሽዑ ግዜ ክውዳእን ዘልኣለማዊ ክጅምርን እዩ።እቶም ዝድሓኑ ሰብኣይን ሰበይትን ናብ ሓድሽ ሰማይን ሓድሽ ምድርን ክኣትዉን ሽዑ እታ መርዓት ክርስቶስ ብኹሉ ክብራ ከተንጸባርቅን እያ(ኣብ ራእይ 21 ከም ዝተገለጸ)።ካብታ ፍጽምቲ ሰማይን ምድርን ሰይጣንን ኩሎም ዘይኣምኑን ከልግሱ እዮም።ኣብታ ክብርቲ ዩኒቨርስ፡ሓጥያት እቲ ግናይ ርእሱ ደጊም ኣየልዕልን እዩ።ኣብ ስጋና ደጊም ትምኒት ዝብሃል ኣይክህሉን እዩ።መንግስተ ሰማይ ብሓጐስ ፍቃድ ኣምላኽ ክገብሩ ንዘለኣለም ዝመረጹ ህዝቢ ክትመልእ እያ።
ጻውዒት ንምስዓር
ጴጥሮስ ከምዚ በለ፡ደጊም እዚ ኩሉ ዝፈላለ ካብ ኮነ፡ስሊኡ ሰማያት ብሓዊ መኺኹ ዝፈላለ ኻብ ኮነ፡ፍጥረት ሰማይ ከኣ ብረስኒ ዝመከሉ፡ነቲ ምጽኣት መዓልቲ ኣምላኽ እናተጸበኹምዎን እናኣቀልጠፍኩምዎን ብቅዱስ ንብረትን ብፍርሃት እግዚኣብሄርን
ከመይ ዝበሉ ኽትኮኑ እዩ ዝግብኣኩም(2ይ.ጴጥ.3፡11,12)። ኣብዚ መወዳእታ ዘመን መልእኽቲ መንፈስ በዛ ሓንቲ ቃል ክንፍጽሞ ንኽእል « ስዓር » (ተመልከት ራእይ.2 :7,11,17,26 ; 3 :5,12,21 ; 21 :7)።ነዛ መጽሓፍ ክንጅምራ ከለና ብዝጠፍአ ብርትዐ ዘይብሉ መልእኽቲ ናይ ሎሚ ምህሮ ንዘይኣመኑ -ንስሓ።ኣብ መወዳእታ ናይዛ መጽሓፍ መልእኽቲ ምህሮ ንዝኣመኑ ሓይሊ ዘለዎ- ስዓር።ናይ ኣምላኽ ጻውዒት ንሰብ፡ብሰንኪ ሓጥያት ካብ ዝወድቅ ጀሚሩ ስዓሪ ኩን እዩ።ኣምላኽ ንቃኤል ዝበሎ ሓጥያት ኣብ ኣፍደገ(ልብኻ)ትቃጸወካ ኣላ ግንከ ንስኻ ናይ ግድን ክትመልካ ይግብኣካ(ኦ/ዘፍ.4፡7)።ኣብ መወዳእታ ናይ መጽሓፍ ቑዱስ ደጋጊሙ ዝጽውዖ እቲ ዝስዕር ነዚ ነገራት እዚ ክወርሶን ኣምላኹ ይኾኖን ንሱ ድማ ውሉደይ ይኾነኒን(ራእይ.21፡7)። ኣብ ምድሪ ፍጹም ዝመዓራረ የለን ምስ ክቡር ሂወት ምንባር ምስ ኣምላኽ ሕብረትን ፍቃዱ ኣብ ምፍጻምን።እቲ የሱስ ኣብ ምድሪ ዝነበሮ ሂወት ብጣዕሚ ዘደንቅ እዩ።ዝበለጸ ክብረትን ሕጉስ ሂወት ሰብ ካብ ዝፍጠር ጀሚሩ ነይሩዎ።ናይ ዓለም ዉሩይ ወይ ድማ ሃብታም ኣይኮነን ነይሩ።ግንከ ክብሪ ኣምላኽ ብሂወቱ ገይሩ ኣንጸባሪቅዎ። እቲ ጽቡቅ ዜና ናይ ወንጌል ንስኻ ውን ከተንጸባርቆ ትኽእል ኢኻ ነዚ ክብሪ።ኩሉ መዓልትታት ምድራዊ ሂወትካ ሰዓሪ ክትከውን ትኽእል ኢኻ።እንብኣርከስ እሙን ኩንን ንናይ ዘለኣለም ክብሪ ኩሉ ግዜ ጠምጥን።ኣሜን


c: text/html

text:
Arvidsjaur
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 7 1 2021
ኣብ ማእከል ላፕላንድ ኣርቪድሻውር ኮምዩን ይርከብ። ንሱ ካብ ብለኪንገ ብኽልተ ዕጽፊ ይሰፍሕ። ኣርቪድሻውር ብሳሚ ቋንቋ እዩ “ለጋስ ባሕሪ” ማለት እዩ። ንሕና ናይ ኖርቦተን ውቅብቲ ኮምዩን ኴንና ተወዚዕና ንኹሉ ተቐማጣይ ዝለዓለ ምሾት ንምሃብ ድማ ንሰርሕ ኣሎና።
ሓበሬታ ብዛዕባ ምምሕዳር ከተማ
ብዝሒ-ህዝቢ6,236
ስፍሓት መሬት6,126 ኪሜ²
ርሕቐት ካብ ዓበይቲ ከተማታት
- Skellefteå 133 ኪሜ
- Luleå 154 ኪሜ
- Umeå 248 ኪሜ
ኣብዚ ኩሉ ብእግሪ ቀረባ እዩ: ናብ ድኳን ናብ ቤትትምህርቲ ናብ ክሊኒክ ወይ ቤትትምህርቲ ህጻናት ንምኻድ ቅሩብ ናይ እግሪ ጕዕዞ እዩ ዚወስድ። ንናይ ኮምዩን ምዕባለ ትርጉም ዘለዎ ናይ ዕረፍቲ ግዜ ኣገዳሲ እዩ። ስለዚ ኩሉ ግዜ ነቲ ምርጫ ከነመሓይሾ ንፍትን በዚ ኸኣ ነቲ ናይቲ ኮምዩን መጻኢ ዕድል ዝበለጸ ንገብሮ። እንቋዕ ብደሓን መጻእኩም!
መንበሪ-ገዛ
ኣብ ኣርቪድሻውር ብዙሕ ቪላታትን ዝካረ ኣፓርትመንትን ኮምዶሚንዩምን ኣሎ። ንመንበሪ ቤት ዘራኽባን ዘቕርባን ብሕታውያን ዋኒናትን ናይ ከተማ ምምሕዳር ትካላትን ኣለዋ: ሪጋ ንምሓዝ ድማ ቀሊል እዩ። ዝግደስ እንተሎውን ካብ ከተማ ወጺእካ ኣስታት 20 ኪሎመተርው መንበሪ ኣባይቲ ኣሎ።
ነቶም ኣብ ትሕቲ ናይ ምጥያስ ሕጊ ዘለዉ ከኣ እቲ ናይ ስደተኛታት ሰክረታሪ ገዛውቲ ከምኡውን መሰረታዊ ኣቕሑ ዘለዎ ገዛውቲ ንምዕዳግ ይሕግዝ። እቲ ኣብ ትሕቲ ሕጊ ጥየሳ ዘሎ ሰብ ነቲ መሰረታዊ ኣቕሑ ክሳዕ ኣብ ትሕቲ ጥየሳ ዝኾነ ኪሕዞ ይኽእል እዩ።
ካልእ ቋንቋታት ዝዛረቡ ተቐማጦ መን ኣለዉ ኣብቲ ቦታ
ኣብ ኣርቪድስሻውር እተፈላለዩ ዜጋታት ኣለዉ። ኣብኡ ድማ ፋርስ: ትግርኛ: ዓረብ: ሞንጎልያ: ስፓኛ: ጀርመን: እንግሊዝ: ጣልያን: ታይላንድ ይዝረብ።
ማሕበራትን ምትእኻባትን
ሽወደናዊት ቤትክርስትያን ማሕበር ኣለዋ: ናይ ምስልምና ግን የልቦን: ብዙሓት ምስ ኮኑ ግን ክንፈጥረሎም ተስፋ ኣሎና።
ኣብቲ ናይ ኣርቪድስሻውር ቤትክርስትያን ሓደ ናይ ኤርትራ ተዋህዶ በብግዜኡ እናመጸ ይሰብኽ እዩ።
እተፈላለየ ማሕበራት ኣሎ: ነቶም ናይ ባህሊ ዝንባሌ ዘለዎም ከኣ ብዙሕ ክትካፈሎ እትኽእል ንጥፈታት ኣሎ። ኣብቲ ኮምዩን ናብ ሙዚቃን ዳንስን ፊልምን መጻሕፍትን ትያትርን ስነጥበብን ንጥፈታት ኣሎ።
ነቲ ሲነማን ዳንስን ተያትርን ስነጥበብን ኮንሰርትን ዘለዎ ናይ ተቐማጦ ኣደራሽ ብጽሓዮ። ኣብቲ ናይ ሰንበት ዳንስ ብምክፋል ብዙሓት ሰባት ክትረክብ ትኽእል።
ናይ ትምህርቲ ማሕበር ብዙሕ ምርጫታት ኣለዎ: እንተ ደሊኻውን ናይ በይንኻ ዓንኬል ትምህርቲ ክትፈጥር ትኽእል።
ንሕና መሓምበሲ: ናይ በረድ መንሸራተቲ: መጋለቢ: መንሸራተቲ ማኪና: መጠዋወዪ: መብራህቲ ዘለዎ መገዲ በረድ: መህደኒ ቦታ: መግፈፍ ዓሳ ኣሎና።
ሓያሎ ማሕበራት ንህጻናትን መንእሰያትን ኣገልግሎት ይህቡ: ከምዚ ብምግባር ድማ ነቶም ሓደስቲ ተቐማጦ ናብቲ ሕብረተሰብ ከም ዚጽንበሩ ይገብሩ።
ኣብ ኣርቪድሻውር እቲ ቀንዲ መዘናግዒ ቦታታት ኣብያተመግብን ባራትን እዩ።
ኣብቲ ከባቢ ብቐረባ እንታይ ይርከብ
ኣብ ኣርቪድሻውር ኣብያተመጻሕፍትን ግሮሰሪን ባንክን ኣብያተክርስትያንን መጸበቒ ጸጕርን ፋርማሲን ቤትጽሕፈት ዕዮን ክሊንክን ሓኪም ስንን ናይ ምውስዋስ ኣካላትን መንሸራተትን ናይ በረድ መገድን መጠዋወይን ናይ መብራህቲ መገድን መሓንበስን መጻወትን መዓርፎ ኣውቶቡሳትን እንዳ በንዚናን ካልእን ይርከብ።
ናይ ኣርቪድሻውር ብርቂ ነገር እቲ ሁስ ኢደዩም ዚብሃል እዩ
ንሰባት ኪምዕብሉን ንተኽእሎታቶም ከሐይሉን ሓገዝ ዚህብ ቦታ ኣሎ። ኣብኡ እተፈላለየ ንጥፈታትን ፕሮጀክትታትን ኣሎ። ኣብኡ ብዘይካ ካልእ: ናይ ስደተኛታትን ተፈናቐልትን ናይ ስደተኛታት ምውግጋንን ናይ መምሃሪ ማእከልን መቐበሊ ኣሎ። ከምኡውን ዓቢ ቤትጽርበትን ጋራጅን። እዚ ከም ሓደ ናይቶም ካብ እተፈላለየ ባህልን ኣመለኻኽታን ዝመጹ ሰባት መራኸቢ ቦታ እዩ።
ኣብቲ ኢደዩም ናይ ስደተኛታትን ናይ ምጽምባርን ኣተሓባባሪ ኣሎ። ኣብኡ እቶም ሰራሕተኛታት ነቶም ሓደስቲ መጻእቲ ምስቲ ናይ ኣርቪድሻውር ኮምዩን የላልዩዎም ኣብቲ ኮምዩን ደስ ኢሉዎም ንኺቕመጡ ድማ ይሕግዙዎም።
ኣብቲ ናይ ትምህርቲ ማእከል: ንመጽናዕቲ ዝኸውን ክፍሊ: ኮምፕዩተር: ፕሪንተርን ፎቶኮፒን ኣሎ። እቲ ናይ ትምህርቲ ኣተሓባባሪ ነቲ ኣብ ኣርቪድሻውር ክትመሃሮ እትደሊ ዓይነት ትምህርቲ ንኽትመርጽ ይሕግዘካ ወይ ሓበሬታ ይህበካ።
ኣብ ኣርቪድሻውር ንመድህንን ንቀረጽን ዚምልከት ናይ ኣገልግሎት ቤትጽሕፈት ኣሎና። እቲ ቤትጽሕፈት ኣብቲ መእተዊ ክሊኒክ ይርከብ። እቲ ቤትንባብ ኣብቲ ምምሕዳር ከተማ ይርከብ። ቤትጽሕፈት ዕዮ ኣብ ማእከል ከተማ ይርከብ። ማሕበራዊ ጉዳያት ኣብቲ ናይ ኮምዩን ቤትጽሕፈት ይርከብ።
አንዮ ናይ እተዘውተረ ኣቕሓ ዱካን እዩ። ኣብኡ ዝተዘውተረ ኣቕሑ ገዛን ክሽነን ይርከብ። ኣብኡ ቀዪሕ መስቀለ መራኸቢ ቦታ ኣለዎ: እተዘውተረ ክዳውንትን ካልእን ከምኡውን ቡን ብናጻ።
ኣብዚ ብዛዕባ እዚ ዝስዕብ ብዝያዳ ከተንብብ ትኽእል፡
ኣገልጎት ክንክን ወይ ሕብሐባ ቆልዑ
እቲ ንህጻን ንምእላይ እትጽበዮ ግዜ ሓጺር እዩ። ስለዚ ዝኾነ ህጻን ኣብ ሰሙን ወይ ክልተ ሰሙን ንኽረአ ዕድል ኣለዎ።
መባእታ ኣብያተ ትምህርትን ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን
ኣብ ናይ ኣርቪድሻውር ኮምዩን ካብ መባእታ ክሳዕ ላዕለዋይ ደረጃ ትምህርቲ ኣሎ። ኣብ ካልኣይ ደረጃ ብዘይካ ካልእ: ንናይ ክንክን ጥዕናን ናይ ኣብያተመግን ክሸናን ተለማማዲ ትምህርትን ይርከብ።
ኣርቪድሻውር ናይ ባህሊ ቤትትምህርቲውን ኣለዋ። ኣብኡ ንህጻናትን መንእሰያትን ናይ ሙዚቃን ትልሂትን ትምህርቲ ይወሃቦም።
ሪንገልስኩላን ፍሪድህምስስኩላን
ኣብ ኣርቪድሻውር መብእታ ቤትትምህርቲ ብሪንገልስኩላን ዝቖመ እዩ: ንሱ ድማ ካብ ቤትትምህርቲ ህጻናት ክሳዕ ሻብዓይ ክፍሊ ይቕጽል: 400 ተመሃሮ ድማ ይሕዝ። ፍሪድሀምስኩላን ግን ካብ ሻብዓይ ክሳዕ ታስዓይ እዩ።
ሳንድባክስስኩላን
ኣብዚ ናይ ሳንድባክስስኩላን ቤትትምህርቲ እተፈላለየ ፕሮግራማት ዚመሃሩ ተመሃሮ ቍጽሮም ካብ 300 ንላዕሊ እዩ: ኣብኡ ድማ 55 ሰራሕተኛታት ኣለዉ።
ዕድላት ትምህርቲ
ኣብ ሳንድባክስስኩላን ናይ ኤስኤፍኢ ትምህርቲ ኣሎ: እዚ ቤትትምህርትዚ ከኣዩ ነቲ ምስ ማሕበረሰብ ናይ ምልላይ ትምህርቲ ዘተሓባብሮ። ኤስኤፍኢ ክልተ ክላሳት ኣለዎ: እቲ ቀዳማይ ናብ ኮርስ ኤ ንቢን ዝዓለመ ንጀመርቲ ዚወሃብ እዩ። እቲ ካልኣይ ድማ ናብ ናይ ሲን ዲን ኮርሳት የተኩር።
ኣገልጎት ጥዕና
ኣብ ናይ ኣርቪድሻውር ናይ ጥዕና ማእከል ናይ ኣደታትን ህጻናትን ክሊኒክ: ናይ ህጹጽ ረድኤት: ናይ ስኒ ሕክምና ኣሎ። እቲ ዚግበር ናይ ሕክምና ዝርርብ ምስ ብነርስ እዩ ዚካየድ።
ናይ ቋንቋ ድግፍ-ተርጓሚ ምርካብ
ኣብ ኩሉ ትካላት ናይ ትርጉም ኣገልግሎት ኣሎ። ተርጓማይ ብቴለፎን እዩ ዚትርጉም።
ኣገልግሎት መጎዓዝያ
ኣብ ኣርቪድሻውር እቲ መራኸቢታት ጽቡቕ እዩ። ካብ መዓርፎ ነፈርትና ንስቶክሆልም መዓልታዊ በረራ ኣሎ። ኣብ ግዜ ክረምቲ ምስ ጀርመን እውን መራኸቢ ኣሎ። ብኣውቶቡስ ናብ ገምገም ባሕሪ ንምብጻሕ ሓደን ፈረቓን ሰዓት ይወስድ። ኣብ ግዜ ክረምቲ መብዛሕትኡ ተቐማጣይ ናይቲ ኮምዩን ብእግሪ ዚንሸራተት ነገር ገይሩ ይዛወር።
ስራሕን ትካላት ናይ ምምስራት ተኽእሎታትን
ኣብዚ ናይ ማኪና ኢንዱስትሪ: ናይ ቤትጽሕፈት ዕዮ ኣገልግሎት: ናይ ምክልኻል ሚኒስተር: ናይ ገበን ክፍሊ: ናይ ኣርቪድሻውር ኮምዩን (ክሊኒክ: ቤትትምህርትን ክንክንን): መድህን ድርጅት: ናይ ዕጽዋት ኢንዱስትሪ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ የካቲት 21.2018
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ሉቃ. 11፡29-32
እቶም ሕዝቢ አብ ዙርያኡ ኪጸቓቐጡ ኸለዉ ድማ ኸምዚ ኺብሎም ጀመረ፦ “ እዚ ወለዶ እዚ ሕሱም ወለዶ እዩ፤ ትእምርቲ ይደሊ አሎ፥ ብዘይ ትእምርቲ ነቢይ ዮናስ ድማ ትእምርቲ አይኪወሃቦን እዩ። ከምቲ ዮናስ ንሰብ ነነዌ ትእምርቲ ዝኾኖም፥ ከምኡ ድማ ወዲ ሰብ ነዚ ወለዶ እዚ ትእምርቲ ኺኾኖ ኢዩ። ናይ ደቡብ ንግሥቲ ጥበብ ሰሎሙን ክትሰምዕ ካብ ወሰን ምድሪ መጺአ እያ እሞ፥ ብመዓልቲ ፍርዲ ምስ ሰብ እዚ ወለዶ እዚ ተንሢአ ክትፈርዶም እያ፤ እንሆ፥ ካብ ሰሎሙን ዚዓቢ ግና አብዚ አሎ። ሰብ ነነዌ ብስብከት ዮናስ ተነሲሖም እዮም እሞ፥ ብመዓልቲ ፍርዲ ምስ እዚ ወለዶ እዚ ተንሢኦም ኪፈርድዎም እዮም። እንሆ፥ ካብ ዮናስ ዚዓቢ ግና አብዚ አሎ።
- አስተንትኖ
ዝከበርኩም አኅዋትን አኃትን አብ ግዜ ጾም ኢና ዘለና። አብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ እግዚአብሔር አምላኽና ክልተ ሓቅታት ካብ ታሪኽ ሕዝቢ እስራኤል ብምዝካር ነፍሲ ወከፍና በዚ ግዜ እዚ አብ ክርስቲያናዊ ሕይወትና ንኽንዓቢን ንኽንልወጥን ይዕድመና።
እቲ ሕሱም ወለዶ ኢሉ ዝጸውዖ ሕዝቢ ካብ ክርስቶስ ጎይታና ትእምርቲ ይሓትት፥ ክርስቶስ ነቲ ወለዶ ሕሱም ኢሉ ይጽውዖ፡ ምኽንያቱ ነቲ ኩሉ ዝገብሮ ዝነበረ ምልክታት ተዓምራታት ክቕበሉዎን ክአምንዎን አይከአሉን። ገና ወዲ አምላኽ፡ ልኡኽ እግዚአብሔር፡ እቲ መሲሕ ምኻኑ ንምርግጋጽ ትእምርቲ ይሓቱ። ክርስቶስ እምበአር ነቶም ትእምርቲ ዝሓትዎ ትእምርቲ ንምሃብ አይቕበሎምን። ብዘይካ ትእምርቲ ነቢይ ዮናስ ድማ ካሊእ ትእምርቲ ከምዘይወሃቦም የረጋግጸሎም።
እግዚአብሔር አምላኽ ንዮናስ ናብ ሰብ ነነዌ ከይዱ አብታ ዓባይ ከተማ ነቲ ንሱ ዝሃቦ መልእክቲ ክሰብኽ ይእዝዞ። ነዚ መልእኽቲ ሒዙ ከአ ናብ ሰብ ነነዌ ብምኻድ ነቲ መልእኽቲ “ ነነዌ አብ ውሽጢ እዘን አርባዓ መዓልቲ እዚአን ኽትግምጠል እያ” ኢሉ ንሕዝቢ ነነዌ ሰበኸሎም። ሰብ ነነዌ ኸአ ነቲ መልእኽቲ አሚኖም “ጾም አወጁ፡ ከምዝተጣዕሱ ከርእዩ ኸአ ኻብ ዓበይቶም ክሳዕ ናእሽቱኦም ወጮ ተኸድኑ። እግዚአብሔር ከአ ካብ ኽፉእ መንገዶም ከም ዝተመልሱ ረአየ፥ ስለዚ ሓሳቡ ለወጠ።
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን ንሕናዊን ብፍላይ አብዚ ግዜ ሶም እዚ እዚ አብነት ኢና ክንወስድ ዘለና። ነቲ አብ መዓልታዊ ሕይወትና ዝንበበልናን ዝእወጀልና ዝስበኸናን ቃል አምላኽ ሰሚዕና ናብ እግዚአብሔር አምላኽና ክንምለስ። ስለዚ ከምቲ ብስብከት ዮናስ – ሰብ ነነዌ ናብ አምላኾም ዝተመልሱ፡ ፈሪሳውያንን መምህራን ሕጊውን ነቲ ስብከትን ተአምራትን ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ብምስማዕ ክአምኑን ክንስሑን ነሩዎም፡ ግና ክአምንዎን ክቕበሉዎን አይከአሉን። ስለዚ አብዚ ገዛእ ርእስና፤ ሕልናና ክንሓትት ይግበአና። ነቲ አብ መዓልታዊ ክርስቲያናዊ ጉዑዞና ዝዝራእ ቃል ሕይወት፡ ነቲ አብ መዓልታዊ ሕይወትና ክርስቶስ ብምስጢራቱ አብ መንጎና ዝፍጽሞ ትእምርትታት ብኸመይ ንቅበሎ።
አብ ታሪኽ ዮናስ እቶም ዘይአመንቲ ነቲ ስብከቱ ሰሚዖም ክንስሑ ክልወጡ ንርእዮም። እግዚአብሔር ከአ ንስሕኦም ብምቕባል ነታ ከተማ ካብ ምድምሳስ ይምሕሮም። ስለዚ ዮናስ አብ ግዜ ክርስቶስ ጎይታና ንአይሁዳውያን ትእምርቲ ኢዩ ነሩ። ስለዚ ኢዩ እምበአር ብዘይ ትእምርቲ ነቢይ ዮናስ ድማ ትእምርቲ አይኪወሃቦን እዩ። እናበለ ክርስቶስ ዝዛረብ። እዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላክ እምበአር ነቲ ወትሩ ዝስበኸና ቃል አምላክ ተቀቢልናን ብእኡ አሚናን ሕይወትና ክንልውጥ፤ ንስሓ ክንአቱ ምስ እግዚአብሔር አምላክና ክንዕረቅ፤ ካብቲ ልዑል አምላኽና ምሕረት ክንቕበል፤ ክርስቶስ ጎይታና ይዕድመና አሎ። ከም ዮናስ “ ኦ እግዚአብሔር፥ እልምነካ አሎኹ፥ መሓርን ርኅሩኅን፤ ንኹራ ደንጋይን፤ ብዓል ዓቢይ ምሕረትን ንእኩይ እትጥዓሰሉን አምላኽ ኢኻ እናበለና አብ ቅድሚ እግዚአብሔር አምላኽና ቀሪብና ምሕረቱን ጽጋኡን ንኽንቅበል አማላድነት ቅድስቲ ድንግል ማሪያም አይፈለየና። አሜን!
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር


text:
ዝበዝሑ እቶም መስረቲ መንእሰያት ቅድሚ ሎሚ "ሰራዊት ፊደል" ብዝብል ተወዲቦም ኣብ ባህሊ ንባብን ዕብየት ስነ ጽሑፍን ዝዋስኡ ዝነበሩ እዮም።
ካብ መንጐ መስረቲ መጽሄት "ሰርጌን" ድምጺ ኣሜሪካ ንዋና ኣሰናዳኢ እታ መጽሄት ንደስታ ገብረመድህን፣ ከምኡ እውን ንጋዜጠኛታት ሃይለኣብ ሃይለስላሰን ማቲዎስ ገብረህይወትን ኣዘራሪቡ’ሎ።
ዋና ኣሰናዳኢ "ሰርጌን" ደስታ ገብረመድህን "ኣብ ትግራይ ዝጓነዩ ሓሳባት ኣለዉ፤ ኣብቲ ሐዚ ኣብ ትግራይ ዘለዉ መራኸቢ ሓፋሽ ዘይተኣናገዱን ኣብኡ ክግለፁ ዘይድለዩ ሓሳባት ኣለዉ፤ እዞም ሓሳባት እዚኦም ዝተኣናገድሉ መድረኽ ንምፍጣር ዓሊምና ኢና ነታ መጽሄት ጀሚርናያ" ይብል።
ማቲዎስ ገብረህይወት ብወገኑ ኣብ ትግራይ ሕገ መንግስትን ሕጊ ፕረስን ምህላዉ ውልቀ ፕረስ ንኽህልው ከም ጸጋ ዝውሰድ ኰይኑ ፀቢብ ፖለቲካዊ ባይታን ሓበሬታ ናይ ዘይምሃብ ፀገምን ድማ ከም ዕንቅፋት ዝቑፀሩ እዮም ኢሉ።
ሃይለኣብ ሃይለስላሰ "ሰርጌን" ናይ ኩሉ መድረኽ ክትከውን ዓሊምና ስለዘጣየሽናያ ኩሉ ብዘለዎ ዓቕሚ ብፍላይ ብኽእለቱን ብገንዘባዊ ሓገዝን ኣብ ጐኒ ምስንዳእ "ሰርጌን" ክኸውን ፀዊዑ።
ካብ ኢትዮጵያ ወፃኢ ዘለዉ ተወላዶ ሕብረተሰብ ትግራይ ኣብታ መጽሄት ንምስታፍ ዘኽእል መርበብ ሓበሬታ ኣብ ቀረባ እዋን ዕላዊ ከምዝግበር እውን ገሊፆም ኣለዉ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ማሕበረ ዴጎ ወይ እውን ማሕበረ ሰላም እናተብሃለት ዝትጽዋዕ ንእሽተን ከተማ፡ ርእሰ ከተማ ሓዱሽ ወረዳ ናዕዴር ኰይና ካብ ዝትሕረይ ዓመት ኣይመልአትን። ካብ ከተማ ኣዅሱም፡ ንኣንፈት ደቡብ፡ ኣስታት 15 ኪሎ ሜትር ርሒቓ ድማ ትርከብ። ዓለም ዘሰንበደ መስካሕኽሒ ግፍዒ ካብ ዝተፈጸመለን ቦታታት ትግራይ ሓንቲ ኰይና ድማ ተመዝጊባ ኣላ።
ውግኣት ማይ ነጋድን (ከባቢ ጎልጎል ጮሞ) ዳዕሮ ሓፋሽን ስዒቡ እዩ ምግፋፍ መናእሰይ ተኻይዱ። ሰራዊት ኢትዮጵያ ኣብ እዞም ዓውደ ውግኣት እዚኦም መሪር ስዕረት ምስ ተጐልበበ ነይሩ፡ ‘ዓንጾ ዓንጾ ንማዕጾ’ ከም ዝብሃል፡ ሰላማውያን ነበርቲ እቲ ከባቢ ምልቃም ዝጀመረ።
ግፍዐኛታት ሰራዊት ኢትዮጵያ፡ ቍሸት ንቝሸት እናዘወሩ ዝረኸቡዎ ተባዕታይ ኣከቡ። ካብ ወዲ 16 ዓመት ንኡስ ጀሚሩ እስካብ ደቂ 65 ሰብ ጸጋ ዕድመ ደቂ ተባዕትዮ ከካብ ዝረኸብዎም ኸባቢታት ኣኪቦም ወሰድዎም። ካብ ከተማ ማሕበረ ዴጎ ሓዊሱ፡ ካብ ቍሸታት ዓዲ-ታህሱስን ዓዲ-ሓርዎን እዮም ተወሲዶም። ቍጽሮም ልዕሊ 76 ከም ዝዀኑ ይግመት። ወለዲ፣ኣዝማድን ጐረቤትን፡ እዞም ሰባት ናበይ ከም ዝተወሰዱ እውን ኣይይፈልጡን ነይሮም። ካብ እቲ ዝተወሰዱሉ ዕለት ጥሪ 15፣ 2021 ዓ/ም/ፈ ጀሚሩ፡ ስድራ ግዳያት ንብዙሓት መዓልታታት ድሃይ ኣሕዋቶምን መቕርቦምን እንተኢሰምዑ ምድረ ሰማይ ጸቢብዎም ብጭንቕን ሓሳብን ኣሕሊፎምዎ። እንተዀነ ዋላ እኳ ወግሐ ጸብሐ ድምጺ እቶም ዝተወሰዱ መቕርቦም ክሰምዑ እንተ ተሃንጠዉ ተስፋ ዘለዎ ነገር ግን ኣይነበረን። ከም እዚ እናበሉ መዓልትታትን ሰሙናትን ኣሕሊፎም፤ ኣዋርሕ እውን ተቍጸሩ።
እቶም ወገናት፡ ኣብ ዝተፈላለዩ ንጥፈታት እናሃለዉ እዮም ተለቒሞም። ገሊኦም ካብ ገዝኦም፣ ገሊኦም ካብ መጓሰ፣ ካልኦት ድማ ጥሪቶም ሒዞም ክሃድሙ እንትብሉ እዮም ብዝውዓልዎ ተኣርዮም ኣብ ኢድ እዞም ርህራሄ ዝብሃል ዘኢፈጠረሎም ጨካናት ሰራዊት ኢትዮጵያ ዝወደቑ። ሃይለ ገብረመድህን ሓዉ ተኽላይን ካብ እቶም ተገፊፎም ዝተወሰዱን ብግፍዒ ዝተቐተሉን እዮም። ሃይለ ገብረመድሂን ዋላ እኳ ነባራይ ኣዅሱም እንተነበረ፡ ከም እቲ ዝንፈልጦ ኣብ ኣዅሱም ዝነበረ ኵነታት ኣዝዩ ሕማቕን ዝኸፍአን ስለ ዝነበረ፡ ይሕየሽ ይዀን እዩ ኢሉ እዩ ናብ ማሕበረ-ዴጎ ወሪዱ ምስ ወለዱ ክጸንሕ ወሲኑ ከይዱ። ይዅን ደኣ እምበር እታ ዝፈርሓ ኣይቀረየትን፦ ግፍዐኛታት ሰራዊት ኢትዮጵያ ካብ መንበሪ ወለዱ መንዚዖም ወሲዶም ምስ ንኡሽተን ሓዉ ረሺኖምዎም። ምሕረቱ ኣብርሃን ገብረእግዚኣብሄር ኣብርሃን ዝተብሃሉ ኣሕዋት ሓዊሱ ሰለሞን ኣሰፋን ያይንሸት ገብረዋህድን እውን ካብ እቶም ብግፍዐኛታት ሰራዊት ኢትዮጵያ ካብ ድርኵዂት ገዝኦም ብሓይሊ “ንደልየኩም ኢና” ኢሎም ወሲዶም ከም ዝረሸኑዎም ምፍላጥ ተኽኢሉ ኣሎ።
ስነ ምግባርን ሕሊናን ዝብሃል ዘኢፈጠረሎም ዝመስሉ ሰራዊት ኢትዮጵያ፡ ፍጹም ኣረሜናዊ ብዝዀነ መልክዑ፡ ብሓደ ዝረኸቡዎም ኣሕዋትን ኣዝማድን ኣኪቦም ካብ ምርሻን እውን ንድሕሪት ኣይበሉን። ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ትግራይ ስድራ ከም ስድራ ዘብረስሉ ኣጋጣሚታት ከም ዘሎ ጸብጻባት ይሕብሩ።
ዲያቆን ኤፍሬም ምዓሾ ተወላዲ ከተማ ማሕበረ ዴጎ እዩ ነይሩ። ኣብ እታ ከተማ ዝፍጸም ዝነበረ ግፍዒ ስለ ዘስገኦ፡ እቲ ኵነታት እስካብ ዝሓልፍ ኢሉ፡ ዓዲ ታህሱስ ናብ ዝትብሃል ካብ ከተማ ማሕበረ ዴጎ ርሕቕ ኢላ ናብ ዝትርከብ ገጸር፥ ናብ ዓዲ ሕሙኡ ኸይዱ ነይሩ። ከም ዝሓሰቦ ግን ኣይኰነሉን። ጨካናት ኣባላት ሰራዊት ኢትዮጵያ ካብ እታ ዝዓበየላን ዘዕቘበላን ቍሸት፡ መንገሻ መውጫን ሓድጉ መውጫን ምስ ዝብሃሉ ዘማታቱ ወሲዶም ኣብ ሓንቲ ጸሓይ ኣብሪሶሞም። ስድራ ብዘይ ውሉድ፣ መርዓት ብዘይ መርዓዊ ኣቕርዮምዎም። ካብ እዚ ብተወሳኺ፡ ኣብ እቲ ዕለት፡ መለስ አለም ዝብሃል ፡ ኣብ ኳዕቲ ማይ፡ ሓጋዚ ኰይኑ ዝሰርሕ ዝነበረ እቲ ኵነታት ምስ ተፈጠረ ስድርኡ ናብ ዝርከብሉ ዓዲ ሓርዎ ወሪዱ ነይሩ። ሕዚ እውን ኣባላት ሰራዊት ኢትዮጵያ ኣብ እቲ ከባቢ ዝረኸብዎ ይወስዱ ስለ ዝነበሩ ናብ ገዛ ወለዱ መጺኦም ብሓይሊ ኣገዲዶም ብምውሳድ ግፍዒ ብዝተመልኦ መንገዲ ኣብ ቀላቕል ዓዱ ረሺኖምዎ።
ኣለምብርሃን ሓለፎም፡ ካብ ኮለጅ ዓብይ ዓዲ: ብሞያ መምህርነት ተመሪቑ ኣብ ስራሕ መምህርነት ተዋፊሩ እናሰርሐ ነይሩ። ኣብ ዩኒቨርስቲ ኣዅሱም ክዓ ትምህርቲ ቀዳማይ ዲግሪ እናተኸታተለ ነይሩ። እንተዀነ መንግስቲ ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ኲናት ምስ ኣወጀ፡ እስካብ ዝረጋጋዕ ብዝብል ወለዱ ናብ ዝነብሩሉ ቍሸት ዓዲ ሓርዎ ኸይዱ። ዝዓበየላ ጎጆ መድሕን ክትኰኖ፣ ወለዱ ዋሕስ ክዀኑዎ ኢሉ ኣተስፍዩ እዩ ከይዱ ነይሩ። ይዅን ደኣምበር ሕጊ ዓለም ዘይይፈልጡን ሰብኣዊነት ዝብሃል ዘኢፈጠረሎምን ኣባላት ሰራዊት ኢትዮጵያ፡ ካብ ወለዱ ወሲዶም ብዘይ ዳኛን ፍርዲን ኣብ ቀላቕል ዓዱ ቀቲሎምዎ።
ቍጽሪ እቶም ከካብ ከባቢኦም ዝተወሰዱ ሰባት፡ ልዕሊ 76 ይግመት። እዞም ወገናት ድሕሪ ከካብ ከባቢኦም ምልቃሞም፡ ንመወዳእታ ጊዜ ብሂወት ዝተርአዩሉ ንጕሆ ጥሪ 16፡ 2021 ዓ/ም እዩ። ድሕሪኡ: ምሟቶም እኳ ንዳርጋ ክልተ ወርሒ ኣይተፈለጠን ነይሩ። ድምጾም ይዅን ሃለዋቶም ዝሰምዐ ወይ ዝርአየ ስድራ ግዳያት ኰነ ዘመድ የለን። ንመወዳእታ ጊዜ ብሂወት ዝተርአዩሉ ቦታ ክዓ መልዓጣ ከም ዝዀነ መሰኻኽር ዓይኒ ይዛረቡ። መልዓጣ ማለት ሕዚ ሰራዊት ኢትዮጵያ ሰፊሩሉ ዝርከብ፡ ካብ ከተማ ማሕበረ ዴጎ ንኣንፈት ደቡብ ኣስታት ሸውዓተ ኪሎ ሜትር ርሒቓ ዝትርከብ ቦታ እያ። ለምለም ገጸ ምድሪን ቐላቕልን ዝበዝሓ ስፍራ እያ። ንከተማ ማሕበረ ዴጎ ሓዊሱ ዓዲ ታህሱስን ዓዲ-ሓርዎን ኣማእኺሉ ዝርከብ ከባቢ እዩ።
ኣብ ላዕላይ ከም ዝገለጽኩዎ፡ ግዳያት እቲ ጨፍጫፍ ንነብሶም ዝሓደሩ ሃለቃታት ሓዊሱ ኣናእሽትን ዓበይትን ዝሓወሰ ኰይኑ፡ ኵሎም ድማ ደቂ ተባዕትዮ ከም ዝዀኑ መሰኻኽር ዓይኒ ይሕብሩ። እቲ ጨፍጫፍ ጥሪ 16 ከም ዝተኻየደ ዝግመት እንትዀን ጨፍጫፍ እዞም ወገናት ኣብ ወርሒ መጋቢት ብዝተለቐቐ ቪድዮ እዩ ክፍለጥ ክኢሉ። ጫፍ ጭካነ ብዘርእን ብዘስካሕኽሕን መልክዑ፣ ሰራዊት ኢትዮጵያ እናመደሩን እናስሓቑን ነብሲ ንጹሃት ወገናት ከም ኣቝጽልቲ ኣብ ቀላቕል ዓዶም ኣርጊፎምዎም። ጨካናት ሰራዊት ኢትዮጵያ፡ ምርሻን ከኢይኣኽሎም፣ ሬሳ እዞም ወገናት ናብ ጸድፊ እናደርበዩዎም እውን ተዓዚብና።
ኣዝማድን ወለዲን እዞም ግዳያት ኣብ ዝተፈላለየ እዋን ናብ እቲ መራሕቲ እቲ ኣብ እቲ ከባቢ ዘሎ ሰራዊት ዝርከቡሉ ቦታ እናኸዱ ደቅና ኣበይ ኣለዉ፥ ኣሕዋትና ኣበይ ኣለዉ እናበሉ ንኣዋርሕ ዝኣክል እንትመላለሱ፣ ሓደ ጊዜ ነስረሖም ኣለና ክንመልሶም እይና፣ ካሊእ ግዜ ድማ ሽረ ኣለዉ፣ ደስ እንትብሎም ድማ ሓይልታት ምክልኻል ትግራይ ዓፊኖም ወሲዶሞም እናበሉ ከንገላትዕዎም እዮም ቀዊዖም። ወለዲን ስድራን እዞም ወገናት ድሃይ ደቆምን ኣዝማዶምን ንኽሓቱ ብተደጋጋሚ እኳ እንተተመላለሱ ብሂወት ከም ዘለዉ እናተነገሮም እዮም ይምለሱ ነይሮም።አበዚ መሰረት ድማ ጭካነን ክፍኣትን ናይቶም ሰራዊት እንተኢተረድኡ ደቅና ብሂወት ዶ ይህልዉ እናበሉ ብተስፋ ጸኒሖም።
እንተዀነ ኣብ ወርሒ መጋቢት ኣብ ዝወፅአ ኣዝዩ ዓለም ዘደንጸወ ተንቀሳቐሲ ምስሊ ከም ዝተዓዘብናዮ እቶም ሰላማውያን ሰባት ብኣዝዩ ዘስካሕኽሕን ዘሕዝንን መልክዑ ኣብ ጸድፍታት ዓዶም ብጨካናት ሰራዊት ኢትዮጵያ እናተረሸኑ ብዓይንና ርኢናዮም። ጽባሕ ዶ ሎሚ ይመጽእ ይኸውን እናበለት ብተስፋ ትጽበይ ዝነበረት ኣዶ ወዳ ኣብ ቀላቕል ዓዱ ብግፍዐኛታት ከም ዝተቐተለ መርድእ በጺሑዋ። ሓወይ እማ ብሂወት ኣሎ እዩ እናበለ ጠጥዕሙ እምበር ከክፍኡ ክምነይ ዘኢፈቐደ ሓው፣ መገዛ ሓዉ ኣብ ጸድፊ ዓደ ኣቡኡ ብግፍዐኛታት ተቐቲሉ ክድርበ ኸሎ ርእዩ። ጐይዩ ዘኢጸገበ ወዱ፡ ክምለስ እዩ እናበለ ኣፍ ደገ ገዝኡ ከቛምት ዝጸንሐ ወላዲ መርድእ ውላዱ ሰሚዑ።
እተን ጨፍጫፋት ዝተኻየዱለን ቦታታት ክልተ እየን። እታ ሓንቲ ካብ ከተማ ማሕበረ ዴጎ (ማሕበረ ሰላም) ንኣንፈት ደቡብ ምብራቕ ኣስታት 4 ኪሎ ሜትር ርሒቓ ዝትርከብ፡ ፍሉይ ስማ ማይ ድሙ ዝትብሃል ከባቢ እያ፤ እታ ካልአይቲ ድማ ካብ ማሕበረ ዴጎ ንኣንፈት ደቡብ ምዕራብ ኣስታት 7 ኪሎ ሜትር ርሒቓ ዝትርከብ ፍሉይ ስማ ጊላ ዒላ ዝትብሃል ቦታ እያ። እታ ቀዳመይቲ፡ ናብ ቍሸት ዓዲ ሓርዎ እንትትኽየድ ዝትርከብ ቀላቕል እያ። እታ ካልአይቲ ድማ ኣብ ከባቢ ዕዳጋ ማልቃ ዝትብሃል ቍሸት ዝትርከብ ቀላቕል እያ። እዛ ቦታ ሰራዊት ኢትዮጵያ ሰፊሮምሉ ካብ ዘለዉ መልዓጣ ቀረባ እያ። ሰራዊት ኢትዮጵያ፡ ነበርቲ እቲ ኸባቢ ናብ እዘን መስካሕኽሕቲ ጨፍጫፋት ዝተኻየዱለን ቦታታት ክንቀሳቀሱ ኣይይፈቅድን ነይሩ። ነዚ እዩ ድማ እቲ ዝተፈጸመ ጨፍጫፍ ንነዊሕ ጊዜ እንተ ኢተፈለጠን እንተ ኢተጋለጸን ክጸንሕ ዝኽኣለ፤ ስድራ ግዳያት እውን እቲ ዝተገበረ ነገር ክፈልጡ ዘኢክኣሉ። እስካብ ሎሚ ስድራ ግዳያት ሬሳታት ደቆም ተቐቢሎም ብስርዓት ሓመድ ድበ ከልብሱ እኳ ኣይተፈቐደሎምን። ሓዘን መርሸንቲ ደቆም በኽዮም እንተ ኢወጸአሎም፣ ሬሳ ኣሕዋቶምን ኣዝማዶምን ብስርዓት ቤተ ክርስትያን እንተኢኣፋነዉ ዕድል ተኸሊኦም ኣብ ኣዝዩ ዝኸፍአ ሓዘንን ስብራት ልብን ይርከቡ።
ክሳብ ሕዚ እዞም ዝስዕቡ 52 ሰባት ብ ስምን ዕድመን ተለልዮም ኣለዉ። ኵሎም ደቂ ተባዕትዮ ኰይኖም፡ ዳርጋ ኵሎም ክዓ መናእሰይ እዮም።
ቪድዮታት እቱ ርፍረፋ
ርፍረፋ ማሕበረ ዴጎ ብካልኦት መራኸብቲ ሓፋሽ


text:
ዓለም-ለኸ ነፃነት ፕረስ ዝሓለፈ ዓመት ኣብ ውሽጢ ዓሰርተ ዓመታት ናብ ዝተሓተ ደረጃ ምውራዱ ሓደ ንሰብኣዊ መሰላት ዝከታተል ዓለም-ለኸ ጉጅለ ኣፍሊጡ።
ፍሪዶም ሃውስ (Freedom House) ዝተብሃለ ትካል ኣብ ዘውፅኦ ዓመታዊ ፀብፃብ ጋዜጠኛታት ኣብ ዙሪያ ዓለም ካብ ውልቀ መለኽቲ መንግስታት፣ ኣሸበርቲን ወነንቲ ማዕኸናይ ዜናን ሓዊሱ ደረት የጋጥሞም ኣሎ ኢሉ።
ኤርትራን ኢትዮጵያን ነፃነት ፕረስ ብምዕፋን ኣብ ዝተሓተ ዝርዝር ካብ ዝተሰርዓ ሰለስተ ሃገራት ኣፍሪቃ እተን ክልተ'የ።
እዚ ከምዚ ኢሉ እናሃለወ ኣብ ኢትዮጵያ ተኣሲራ እትርከብ ጋዜጠኛ ሪኢዮት ኣለሙ መንግስቲ ንኽፈትሓ ዩናይትድ ስቴትስ ሓቲታ።
ወሃቢ ቃል ምንስቴር ጉዳያት ወፃኢ ዩናይትድ ስቴትስ ጄፍ ራትካ ሎማዕንቲ ኣብዝሃብዎ መግለፂ ከምዚ ኢሎም።
"ፍሪላንስ ጋዜጠኛን መምህር ኢንግሊዝኛ ካልኣይ ብርክን ዝበነረት ሪኢዮት ኣለሙ ኣብ 2012 ኣ/ፈ ብናይ ኢትዮጵያ ሕጊ ፀረ ሽብር ምስተፈረዳ ተኣሲራ ትርከብ።ምስ ስርሖም ብዝተኣሳሰረ ኣብ ማእሰርቲ ካብ መንጎ ዝርከቡ 18 ጋዜጠኛታት ሓንቲ እያ፤እዚ ድማ ኢትዮጵያ ንጋዜጠኛታት ብምእሳር ኣብታ ኣህጉር ዝዓበየት ይገብራ።"
ሪኢዮት ንፖሊስታት መንግስቲ ዝነቅፍ ፅሑፍ ብምፅሓፋ ኣብ ሰነ 2011 ኣ/ፈ ተኣሲራ ምስ ሽብር ብዝተኣሳሰረ ኽሲ 14 ዓመታት ተፈሪዱዋ ከምዝነበረን ይግባይ ብምባላ ናብ ሓሙሽተ ዓመት ማእሰርቲ ከምዝወረደን ወሲኾም ሓቢሮም። እቲ ኽሲ ንኽስረዝ ዘቕረበቶ ይግባይ ተነፂጉ ኣብ ማእሰርቲ ከምእትርከብ ብምግላፅ ሓሳብ ብምግላፃ ጥራሕ ንዝተኣሰረት ሪኢዮት መንግስቲ ክፈትሓ ንፅውዕ ኣለና፤ መንግስቲ ኢትዮጵያ ንፀረ ሽብር ሕጊ ሓሳብካ ናይ ምግላፅ ነፃነት ንምድራት ከም መሳርሒ ካብ ምጥቓም ክቑጠብ እውን ንፅውዕ ኣለና ኢሎም ኣቐባሊ ቃል ጄፍ ራትካ።
ተወሳኺ ፃብፃብ ፍሪዶም ሃውስ ንምስማዕ ኣብ ታሕቲ ንዘሎ ምልክት ድምፂ ጠዉቁ።


text:
1 ድሕርዚ ድሕርዚ ነገርዚ ድሕርዚ ነገርዚ ኸኣ ድሕርዚ ነገርዚ ኸኣ ዀነ፡ ኣምላኽ ንኣብርሃም መከሮ በሎውን፡ ኣብርሃም። ንሱ ኸኣ፥ እኔኹ፡ በለ።
2 እምበኣር ነቲ እትፈትዎ ሓደ ወድኻ ወድኻ ይስሃቅ ውሰድ እሞ፡ ናብ ናብ ምድሪ ሞርያ ኺድ፡ ኣብኣ ድማ ኣብ ሓደ ሓደ ኻብቲ ኣነ ኣነ ዝነግረካ ኣኽራን ንዚሓርር ንዚሓርር መስዋእቲ ሰውኣዮ፡ በለ።
3 ንጽብሒቱ ድማ ኣብርሃም ኣንጊሁ ኣንጊሁ ተንስኤ፡ ኣድጉ ጽዒኑ፡ ክልተ ግዙኣቱን ወዱ ይስሃቅን ምስኡ ወሰደ፡ ንዝሐርር ንዝሐርር መስዋእቲ ዚኸውን ዕጨይቲውን ፈለጸ፡ ተንሲኡ ድማ ናብታ ኣምላኽ ዝነገሮ ቦታ ኸደ።
4 ኣብርሃም ኣብ ሳልሰይቲ መዓልቲ ኣዒንቱ ኣንቃዕሪሩ ነታ ቦታ ብርሑቕ ረአያ።
5 ኣብርሃም ድማ ንግዙኣቱ፡ ምስ እዛ ኣድጊ ኣብዚ ጽንሑ፡ ኣነን ኣነን እዚ ኣነን እዚ ወድን ከኣ ናብቲ ኼድና ኽንሰግድ ኢና፡ ናባኻትኩም ድማ ንምለስ፡ በሎም።
6 ኣብርሃም ድማ እቲ ንዚሐርር ንዚሐርር መስዋእቲ ዚኸውን ዕጨይቲ ወሲዱ፡ ንወዱ ይስሃቅ ኣሰከሞ፡ ሓውን ካራን ከኣ ብኢዱ ወሰደ፡ ክልትኦም ድማ ብሓደ ኸዱ።
7 ይስሃቅ ነቦኡ ኣብርሃም፡ ኣቦየ፡ ኢሉ ተዛረቦ። ንሱ ኸኣ፡ እነኹ ወደይ፡ በሎ። ንሱ ድማ፥ ሓውን ዕጨይትንሲ እንሆ፡ እቲ ንዝሓርር ንዝሓርር መስዋእቲ ዝኸውን በጊዕ ደኣ ኣበይ አሎ፧ በለ።
8 ኣብርሃም ከኣ፡ ወደየ፡ እቲ ንዚሐርር ንዚሐርር መስዋእቲ ዚኸውን በጊዕሲ ኣምላኽ ንርእሱ ይሓልዮ እዩ፡ በለ። ክልቲኦም ድማ ብሓደ ኸዱ።
9 ናብታ ኣምላኽ ዝነገሮ ቦታ መጹ፡ ኣብርሃም ድማ ኣብኣ መሰውኢ ሰርሔ፡ ዕጨይቲ ኸኣ ጸፍጸፈሉ። ንወዱ ይስሃቅ ኣሲሩ ድማ ኣብቲ መሰውኢ ኣብ ልዕሊ እቲ ዕጨይቲ በጥ ኣበሎ።
10 ኣብርሃም ድማ ንወዱ ኺሓርድ፡ ኢዱ ዘርጊሑ፡ ካራ ወሰደ።
11 መልኣኽ እግዚኣብሄር ከኣ ካብ ሰማይ ጸዊዑ፡ ኣብርሃም፡ ኣብርሃም በሎ። ንሱውን፡ እኔኹ፡ በለ።
12 ንሱ ድማ፡ ነዚ ሓደ ውሉድካ እኳ ካብ ዘይከላእካንስ፡ ንእግዚኣብሄር ከም እትፈርህ ሕጂ ፈሊጠ አሎኹ እሞ፡ ኢድካ ኣብዚ ወዲ ኣይትዘርግሕ፡ ገለን ኣይትግበሮ፡ በለ፡
13 ኣብርሃም ድማ ዓይኑ ቛሕ ቛሕ ኣበለ፡ እንሆ ኸኣ፡ ኣብ ድሕሪኡ ቐርኑ ብሓረግ እተታሕዘ ድዑል ረአየ። ኣብርሃም ድማ ከይዱ፡ ነቲ ድዑል ወሲዱ፡ ኣብ ክንዲ ወዱ ንዚሓርር ንዚሓርር መስዋእቲ ሰውኦ።
14 ኣብርሃም ከኣ ስም እታ እታ ቦታ እቲኣ፡ እግዚኣብሄር ይርኢ፡ ኢሉ ኣውጽኣላ። ንሱ እቲ ኽሳዕ ሎሚ ኣብ ከረን እግዚኣብሄር ይሕለ፡ ዚብሀል ዚብሀል ዘሎ ዚብሀል ዘሎ እዩ።
15 መልኣኽ እግዚኣብሄር ድማ ካልኣይ ሳዕ ካብ ሰማይ ንኣብሃም ጸውዖ፡
16 ብርእሰይ ብርእሰይ መሐልኩ፡ ይብል እግዚኣብሄር፡ እዚ እዚ ነገርዚ ኻብ እትገብር፡ ነቲ ሓደ ውሉድካን ካብ ዘይትኸልእ፡
17 ስለዚ ስለዚ ኣዝየ ኽባርኸካ እየ፡ ንዘርእኻ ድማ ከም ከም ከዋኽብቲ ሰማይን ከምቲ ኣብ ገምገም ባሕሪ ዘሎ ሑጻን ኣዝየ ኸብዝሖ እየ። ዘርእኻ ድማ ደጌታት ጸላእቱ ኺወርስ እዩ።
18 ቃለይ ስለ ስለ ዝሰማዕካ ድማ ህዝብታት ኵላ ምድሪ ብዘርእኻ ኪባረኹ እዮም፡ በሎ።
19 ኣብርሃም ከኣ ናብ ናብ ግዙኣቱ ተመልሰ። ተላዒሎም ከኣ ብሓንሳእ ናብ ብኤር-ሸባዕ ከዱ። ኣብርሃም ድማ ኣብ ብኤር-ሸባዕ ተቐመጠ።
20 ኰነ ኰነ ኸኣ፡ ድሕርዚ ነገርዚ ንኣብርሃም፥ እንሆ፡ እንሆ፡ ሚልካ ድማ ንናሆር ሓውካ ደቂ ወሊዳትሉ፡ ኢሎም ነገርዎ።
21 ዑጽ እቲ በዅሩ፡ ሓዉ ድማ ቡዝ፡ ቄሙኤል ከኣ ኣቦ ኣራም፡
22 ኬሴድን ሓዞን ጲልደሽን ይድላፍን ቤቱኤልን።
23 ቤቱኤል ድማ ንርብቃ ወለደ። እዚኣቶም ሾሞንቲኦም ሚልካ ንናሆር፡ ሓዉ ኣብርሃም፡ ወለደትሉ።
24 ሬኡማ ዝስማ ሰበይቲ ሰበይቲ ወሰኑ፡ ንሳ ድማ ጤባሕን ጋሓሞን ታሓሽን መዓካን ወለደት።
Result not found!
No valid results were found for your search. Try refining your search using the above form.
Search again using the above filed or click blow button to see Bible book name list...


text:
አስትንትኖ ቃል አምላኽ መስከረም – 11.2018
ሉቃ. 6:12-19
ኢየሱስ በተን መዓልታት እቲአተን ኪጽሊ ናብ እምባ ደየበ፥ ናብ አምላኽ ኪጽሊ ድማ ምሉእ ለይቲ ነቒሑ ኃደረ። ምድሪ ምስ ወግሐ ንደቂ መዛሙርቱ ናብኡ ጸዊዖም፥ ካብ አቶም ዓሠርተው ክልተ ኃረየ፤ ሓዋሪያት ኢሉ ድማ ሰመዮም፦ ንሳቶም ከአ እቲ ጴጥሮስ ኢሉ ዝሰመዮ ስምዖንን፥ እንድርያስ ኃውን፥ ያዕቆብን ዮሓንስን ፈልጶስን በርተሎሜዎስን፥ ማቴዎስን ቶማስን፥ ያዕቆብ ወዲ እልፍዮስን፥ እቲ ቀናእ ዝተባህለ ስምዖንን፥ ይሁዳ ወዲ ያዕቆብን፥ እቲ ዝኸሓዶ አይሁድ አስቆሮታውን ነበሩ።
ኢየሱስ ምስ አቶም ወሪዱ ድማ አብ ጎልጎል ደው በለ፤ ብዙኃት ካብ ደቂ መዛሙርቱን አዝዩ ብዙኅ ሕዝቢ ካብ ብዘሎ ይሁዳን ኢየሩሳሌምን፥ ካብ ገምገም ባሕሪ ጢሮስን ሲዶናን፥ ም እንቲ ኺሰምዕዎን ካብ ሕማሞም ምእንቲ ኺፍውሱን ናብኡ መጹ። እቶም ብርኹሳት መናፍስቲ ዚሳቐዩ ዝነበሩውን ሓወዩ። ካብኡ ኃይሊ ወፂኡ ንኹሎም የሕውዮም ስለ ስነበረ ኸአ ኩሎም እቶም ሕዝቢ ኺትንክፍዎ ይደልዩ ነበሩ።


text:
ሚኒስተር ዜና ናይጀሪያ ላይ መሓመድ ብረቡዕ ንጋዜጠታት ኣብ ዝሃቡዎ ቃል፡ ናብ ትስፉዎ ዝምድና የመርሑ ስለ ዘለዉ፡ ኣብ ልዕሊ ትዊተር ዝጸንሐ እገዳ ክልዓል ምዃኑ ግምታት ሂቦም።
ወሃቢት ቃል ትዊተር ምስ መንግስቲ ናይጀሪያ ዝርርብ ከም ዘካየዱ ጠቒሳ ኣላ። ኣስዒባ ወሃቢት ቃል ሳራ ሃርት ብመልእኽቲ ኢመይል ዝሰደደቶ ጽሑፍ፡ “ዕላማና፡ ትዊተር ኣብ ናይጀሪያ ዳግም ዝኽፈተሉን ዜጋታት ብማዕረ ዝጥቀሙሉን መገዲ ምንዳይን’ዩ፡” ትብል።
ትዊተር ካብ 4 ሰነ ኣትሒዙ፡ ድሕሪ ጽሑፍ ፕረዚደንት እታ ሃገር ድሕሪ ምድሳሱ፡ ኣብ ናይጀሪያ ክልኩል’ዩ ጸኒሑ። ፕረዚደንት መሓመድ ቡሃሪ፡ ነቶም ንምፍንጫል ዝዋግኡ ወገናት “በቲ ንሳቶም ዝርድኦም ቋንቋ” ክንምልሰሎም ኢና ኢሎም ነይሮም። ትዊተር ቋንቋ’ቶም ፕረዚደንት ንጎንጺ ዝዕድም ብምባል’ዮም ከልኪሎሞ ጸኒሖም።
ዋላ’ኳ ሰበ-ስልጣን ናይጀሪያ ምኽልካል ትዊተር ኣብታ ሃገር ምስ ምድምሳስ መልእኽቲ ፕረዚደንት ዝተሓሓዝ ዘይምዃኑ ደኣ ይግለጹ እምበር፡ እቲ ውሳነ ካብ ናይጀሪያውያን ከቢድ ነቕፌታ ኣስዒቡ’ዩ።
ንምዕጻው ትዊተር ኣብታ ሃገር ኣመልኪቱ መንግስቲ ኣመሪካ፡ “ኣብ ደሞክራሲ ቦታ የብሉን” ክብሎ እንከሎ፡ ትካል ኣምነስት ኢንተርናሽናል ድማ፡ “ነቶም ናይጀሪያ ዝፈረመትሎም ኣህጉራውያን ውዕላት ዝጻረሩ” ክብል ነቒፉ ነይሩ።
ሓያሎ ናይጀራውያን ነቲ ብመንግስቲ ዝተስገደደ ክልከላ ብምቅዋም፡ ብመገዲ ኢደ-ዙር (VPN) ምጥቃም ክቕጽሉ እንከለዉ፡ ፈደራላዊ ቤት-ፍርዲ እታ ሃገር ድማ እቶም ትዊተር ክጥቀሙ ዝተረኽቡ ዜጋታት ከይቅጽዑ መምርሒ ኣውጺኡ ነይሩ።


text:
ሓሰኻ በለስ ወይ ቑልቛል ባሕሪ/ኩችኔል ኣብ ክልል ትግራይ ዞባታት ደቡብን ደቡብ ምብራቕን ብፍላይ ኣብ ወረዳታት ራያ ዓዘቦን ሕንጣሎ ወጀራትን ዓብዪ ብርሰት ኣውሪዱ’ሎ።
ኣብዚ ሕዚ እዋን እቲ ሓሰኻ ናብ ምብራቓዊ ዞባ ትግራይ እናተጋፍሐ ይኸይዱ ከምዘሎ ዝገልፅ ነቲ ኩነታት ብቐረባ ዝከታተል ኣቶ ደጋፊ ጎድፋይ እቲ ፀገም ካብ ዓቕሚ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ይኸውን ስለዘሎ ክልላዊ መንግስቲ ነዚ ተቐቢሉ ምስ ፌደራል መንግስቲ ክሰርሕ ኣለዎ ይብል።’’ነቲ ጥፍኣት ሃፍቲ ተፈጥሮ ተሓታቲ መንግስትን ነቲ መፅናዕቲ ዘካየደ ዩኒቨርስቲ መቐለን እዮም፤ኣብ መፍትሒ እውን ክልላዊ መንግስቲ ሓገዝ ፌደራል ሓቲቱ ክሰርሕ ኣለዎ’’ ኢሉ ኣቶ ደጋፊ።
ኣብ ቢሮ ሕርሻ ክልል ትግራይ ኣተሓባባሪ ክፍሊ ምክልኻልን ምቁፅፃርን ሓሰኻ ኮቺኔል ኣቶ ብርሃነ ለማ ግን እቲ ዝወረደ ጥፍኣት ብምእማን ኣብዚ ሕዚ እዋን ሓሰኻ ኩችኔል ናብ ካልኦት ከባቢታት ከይጋፋሕ ኣብ ቁፅፅር ውዒሉ’ሎ ይብሉ።ጥፍኣት ዝወረዶም ከባቢታት እውን በለስ ከም ብሓድሽ ንምትኻል ናይ 15 ዓመታት ስትራተጂያዊ ፕላን ይስራሕ ኣሎ ኢሎም።
‘’ስርዓት ብዘለዎ ዝተፈላለዩ ትሕጃ ዘለዎም ኣካላት ዝተሳተፍሉ ግን ክኣ ዝግባእ መፅናዕቲ ዘይተገበረሉን ብምዃኑ ክሕተቱ እንተኾይኖም እውን እዞም ኣካላት እምበር ናብ ውልቀ ኣመራርሓ ዝጣበቕ ኣይኮነን’’ክብሉ መሊሶም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ንጽባሕ ከንሃድን ንሎሚ ኣይንረስዓያ
ሓደ-ሓደ ግዜ ሂወት ኣዝያ ትኸብድን ትመርርን። ካብ መጠን ንላዕሊ ብምኽባዳን ብምምራራን ድማ ምፍጣርና ንጸልእ። ሕጂ ሂወት ከቢዳትና ክትህሉ ትኽእል‘ያ። ንኣብነት፣-
- ምስ ሓዉና ወይ መቕርብና ተቐራሒንና፥ ንሓርቕ
- ፈታዊና ወይ ኣማኒና ጠሊሙና፥ ንቕንዞ
- ብፍላጥ ወይ ብዘይ ፍላጥ ብዝፈጸምናዮ ጌጋታት፥ ንጠዓስ
- ዕጫ ነባሪ ሕማም ወይ ስንክልና በጺሑና፥ ንሳቐ
- ዉላድና ዝከኣለና ጌርናሉ ክንስና፡ ናይ ዘይለባማት መንገዲ ብምምርሑ፥ ነስቆንቁን
- ብሰንኪ ናይ ወለድና ድሕረ ባይታ፡ ኣብ ዘይጥጡሕ ሂወት ብምህላዉና፥ ነማርር
- ቅኑዕ መሲልና ብዝመረጽናዮ መንገዲ ኣብ ዘይንደልዮ ቦታን ግዜን ሰለዝበጻሕና፥ ንቓዝን
- ብሰንኪ ናይ ገንዘብ ሕጽረት፡ ካብ ንፈትዎም ወለድና ወይ ዉሉድና ተፈላሊና፥ ኢሕ ንብል
- ባህጊ ዉላድ እንከለና ግን ብዝተፋላለየ ምኽንያት ምቕናዕ ኣብዩና፥ ንበሳጮ
- ካብ ናትና ዝዉሕድ ምድላዋትን ጻዕርን ዝገበረ ልዕሌና ብምስርዑ ወይ ክብሪ ምብርካቡ፥ ንሕንሕን
- ወላዲትና፣ ሓዉና ወይ ዉሉድና፡ ካብዛ ዓለም ኣብዘይ እዋኑ ብምፍላዩ፥ ንጉሂ
- ወዘተ. . . ንህሉ ንኽዉን ኢና።
ሂወት ትምረር ኣይትምረር ብዘየገድስ ግን ነፍሲ ወከፍ መዓልቲ ደጊምና ክንረኽባ ዘይንኽእል ህያብ‘ያ። ብርግጽ ሎሚ‘ያ ኣብ ኢድና ዘላ። ጽባሕ ንገሊኦም ትመጾም፡ ንገሌና ከኣ ንሓዋሩ ትሽረበና።
ምስቶም ጽባሕ እትመጾም ዲኻ ዋላ ምስቶም ዘይትመጾም?
ነዛ ሕቶ‘ዚኣ ክምልሳ ዝኽእል ሰብ የለን። ኣብዛ እንነብረላ ፕላኔት፡ ከባቢ 114 ቢልዮን ደቂ-ሰባት ነቢሮማን ይነብሩዋ ከምዘለውን ይግመት። ካብዚ‘ኦም ከባቢ 7 ቢልዮን ብሂወት ክምዘለዉ ይንገር። ነቶም 107 ቢልዮን ግን ድሮ ጽባሕ ኣይመጻቶምን። ካብዚ ቅምር‘ዚ ክንመሃሮ ዘለና እምበኣር፡ ጽባሕ ካብ ክትመጽእ ዘይክትመጽእ ዘሎ ተኽእሎ ከምዝዓቢ‘ዩ።
ነዛ ጽሕፍቲ እዚ‘ኣ ነንብባ እንተሊና ብርግጽ ሎሚ ኣብ ኢድና ኣላ። ኣብ ምንታይ ከነዉዕላ ምረጫ ኣሎና። እንተወሓደ ነቲ ኣብ ዝሓለፈ ሂወትና ዝገብርናዮ ጌጋታትን ናይ ሂወት ምርጫታትን ክንመሃረሉን ክንእረመሉን ዕድል ተዋሂብና ኣሎ።
ንጌጋ ብጌጋ ክትእርሞ ምፍታን፡ ነቲ ቀዳማይ ጌጋ ቅኑዕ ኣይገብሮን‘ዩ። መንፈስ ናይቶም ንጽባሕ ክርእይዋ ዘይከኣሉ ወለድና፡ ኣሕዋትና ወይ ዉሉድና፣ ብጓሂ ተሓማሚስና ዘይኮነስ ነብስና ኣልዒልና፡ ነቲ ንሶም ዝገደፍዎ ናይ ሂወት ሃጓፍ ሓላፍነት ወሲድና ብብቕዓት እንተዓሚምናዮ‘ዮም ዕርፍቲ ክረኽቡ ዝኽእሉ። ስለዚ፡ ሎሚ ኣብ ኢድና ምህላዋ ናይ በሓቂ ዕድለኛታት ምዃንና ንዘክር። እንተስ ብግብሪ እንተስ ብኣተሓሳስባ፡ ሎሚ ኣብ ሂወትና ለዉጢ ክንገብር ዝተውሃበትና ኣዝያ ዓባይ ህያብ ምዃና ዲጋጊምና ነስተዉዕል።
ምስቶም ጽባሕ ትመጾም እተኾይና፡ ብናይ ሎሚ ዘተግበርናዮ ቅኑዕ ተግባራትን ዕሩይ ኣተሓሳስባን ጽባሕ ካብ ሎሚ ዝሓሸት ትኾነልና። ጽባሕ ምቅርቲን እፎይታ ዘለዋ መዓልቲ ክትኮነልና እንተኾይና፡ ሎሚ ዝከኣለና ክንገብር ኣለና። እቲ ዝበለጸ ምድላዋት ንጽባሕ፡ሎሚ ዝከኣለካ ምግባር’ዩ።
ጽባሕ እንተዘይ መጺኣትና ከኣ ሎሚ ዝግበኣና ብምግባርና መንፈስና ኣይጠዓስን። በቶም ናይ ጽባሕ ሰባት ድማ ዝከኣለና ብምግባርና ቅዱስ ክብርን ዝኽርን ንረክብ።
ስለዚ ነዛ ደጊምካ ዘይትረከብ ሎሚ፣ ኣብ ሂወትና ወይ ብምሉእ ወይ ብኸፊል ለውጢ ክንገብር ተመጢዋትልና ኣላ። ኣይነባኽና። ንጽባሕ ከንሃድን ንሎሚ ኣይንረስዓያ። ምንባር ንመሃር።


text:
Radio Erena: 27 June 2021
መንግስቲ ሱዳን ተወሳኺ ሓድሽ ምትዕርራይ ባጀት ኣካዪዱ።
ብመሰረት’ዚ ሓድሽ ተኣታትዩ ዘሎ ምትዕርራይ፣ ኣብ መንግስቲ ዝግበር ዝነበረ ወጻኢታት ጎዲሉ፣ ናብ ማሕበራዊ ዕዳጋታት ዝያዳ ከተኩር ምዃኑ፣ ካብ ከተማ ካርቱም ዝተመሓላለፈ ዜና ኣመልኪቱ።
እቲ ምትዕርራይ ወጻኢታት መንግስቲ፣ ሰበስልጣን ዝገብሩዎ መገሻታት ብ50 ሚእታዊት፣ ንመካይን መንግስቲ ዝወሃብ ዝነበረ ነዳዲ ብ20 ሚእታዊት፣ ወርሓዊ ባጀት ኤምባሲታት ብ25 ሚእታዊት ክጎድል ዘጠቓለለ እዩ።
ንዝተጸገማ ስድራቤታት ዝወሃብ ፋይናንስያዊ ደገፍ እውን ክብ ክብል ምዃኑ ባይቶ’ታ ሃገር ኣጽዲቑ ኣሎ።
ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ ኣብ ናይ 2021 ዓመታዊ ጸብጻብ ንሱዳን ብዝምልከት ኣብ ዘውጸኣቶ መግለጺ፣ መሰጋገሪ መንግስቲ ሱዳን ወርሓዊ ወጻኢታት ጸብጻብ ኣብ ምቕራብ ሓያል ጻዕርታት ይገብር እኳ እንተሎ፣ ኣብ ፋይናንስያዊ ምሕደርኡ ግና ብዙሕ ግሉጽነት ዝጎደሎ ኣሰራርሓ ይኽተል ምህላዉ እያ ትገልጽ።
ቤት ጽሕፈት ጉዳያት ኣመሪካ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ ብሰራዊት ዝካየዳ ትካላትን፣ ኣብ ሰራዊት ዝግበር ወጻኢታት ብሓፈሻን፣ ንጹርነት ዝጎደሎን ዘተማለአን እዩ ክብል ይነቅፍ።
ሰራዊት ሱዳን፣ ምስ ኢትዮጵያ ተኸፊቱ ዘሎ ዶባዊ ምስሕሓብን ዘይርጉእነት ኣካላት መንግስትን ከም ሃጓፍ ተጠቒሙ፣ ዝገብሮ ዘሎ ዘይተኣደነ ወጻኢታት፣ መግትኢ ክግበረሉ ኣመሪካ ተጠንቅቕ።
ሱዳን ንዓሰርተታት ዓመታት ኣብ ልዕሊኣ ጸኒዑ ዝጸንሐ ቁጠባዊ ማዕቀብን ሕማቕ ምሕደራን፣ ተሸሚማቶ ካብ ዘላ ዓዘቕቲ ንምውጻእ፣ ኣህጉራዊ ማዕከን ገንዘብ፣ ካብ 110 ኣባል ሃገራት ዝኣከቦ ናይ ልዕሊ 50 ቢልዮን ዶላር ባጀት ሰሊዑላ ከምዘሎ ኣብ ዝሓለፈ መዓልታት ገሊጹ’ዩ።


text:
ኣብ ኤርትራ ዝካየድ ዘሎ ዕደና ቢሻ፣ ብሰንኪ ዋጋ ማዕድን ኣብ ዕዳጋ ዓለም ምንቁልቋልን ብልሽውናን ኣብ ከቢድ ቅልውላው ወዲቑ ከምዘሎ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
ዕደና ቢሻ ናብ ዕዳጋ ዓለም ዘቕርቦ ምህርቱ ብሉጽን ተጠላብነት ዘለዎን ኮይኑ ብምጽንሑ ኣታዊታቱ ካብ ዕለት ናብ ዕለት ክብ ከብል’ኳ እንተጸንሐ፣ ወጻእተኛታት ክኢላታት’ቲ ትካል ብብልሽውና ዝተቖማጥዑ ብምዃኖም ክሳራታት ከርኢ ምጅማሩ ይሕበር።
ኣብ ርእሲ’ዚ ዋጋ ወርቂ፣ ብሩርን ነሓስን ኣብ ዕዳጋ ዓለም ኣንቆልቊሉ ብምህላዉ፣ ኣብ ትካል ዕደና ቢሻ ርኡይ ኣሉታዊ ጽልዋ ኣኸቲሉ ከምዘሎ ምንጭታትና ብተወሳኺ ሓቢሮም።
መንግስቲ ኤርትራ ኣሽሓት ዶላራት ዝኽፈሉ ክኢላታት ካብ ወጻኢ ሃገራት ከምጽእ ዝጸንሐ ኮይኑ፣ በብዝተፈላለየ ምኽንያት ብናይ ወጻኢ ሸርፊ ከእትዉዎ ዝጸንሑ ኣቑሑት ኣብ ክፍሊ ሎጂስቲክስን መኽዘንን’ቲ ትካል ሕንፍሽፍሽ ክፈጥር ጸኒሑ’ዩ።
ኤርትራውያን ሰራሕተኛታት ቢሻ፣ ብዛዕባ’ዚ ብወጻእተኛታት ዝግበር ዘሎ ብልሽውና፣ ናብ ሚኒስትሪ ጸዓትን ማዕድንን ኣብ ዝተፈላለየ እዋን ጥርዓን ከቕርቡ’ኳ እንተጸንሑ፣ መንግስቲ ኤርትራ ነዚ ንምፍታሕ ዝኾነ ስጉምቲ ኣይወሰደን።


text:
ይርጋኣለም ፍስሃ ኤርትራዊት ጋዜጠኛ: ገጣሚትን ደራሲት‘ያ። ንሽዱሽተ ዓመታት (2009-2015) ኣብ ቤት-ማእሰርቲ ማይ-ስርዋ ኣሕሊፋቶ። በጋጣሚ ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ: ብዛዕባ ተባዓት ደቂ ኣንስትዮ ኤርትራውያን: ምእንቲ ሓርነት ሃገረን ተቓሊሰን ከብቅዓ: ኣብ ቤት-ማእሰርቲ መላኺ ስርዓት ኤርትራ ዝቕጥቀጣን ዝሳቐያን ዘለዋ: ከምኡ‘ውን ክልተ ምስኣ ተኣሲረን ዝነበራ ኣዴታት ዘቕረበቶ ጽሑፍ‘ዩ።
ኣብ ኤርትራ ዓመት መጸ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ ይኽበር’ዩ። ሕግን ፍትሕን ቀቢሩ፡ ስቓይ ደቂ ኣንስትዮን ዛንታ ስድራ-ቤታትን ጎስዩ፡ ብጓይላ ውሑዳትን ኹዳ ዓመጽትን ዝበዓል መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ ምርኣይ ግን: ክሳብ መኣስ ኰን ይኸውን፧!
ነዚ ሎሚ ዓመት ዝኽበር ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ፡ ብዛዕባ’ዘን ኣብ ቤት ማእሰርቲ: ጭንቅን መከራን ዝረኣያ ደቂ ኣንስትዮን ኣደታትን ዝኽረይ ብምክፋል ክዝክር ከለኹ፡ ጓህን ሕፍረትን እስምዓኒ። ሃገርና ኰይናቶ ክንርኢ ዝነበረና ባህጊ እቲ ካልእ ጫፍ ስለ ዝዀነ።
ኤርትራ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ እትርከብ ኣስታት 5 ሚልዮን ብዝሒ ህዝቢ ዘለዋ ሃገር’ያ። ካብ 1961 ክሳብ 1991 ብረታዊ ቃልሲ ብምክያድ ካብ ጎረቤታ ሃገር ኢትዮጵያ ናጽነታ ወሲዳ።
ኣብዚ ንመሰልን ናጽነትን ዝተገብረ ዕጥቃዊ ቃልሲ ድማ ሓደ-ሲሶ ተሳትፎ ደቂ ኣንስትዮ ነይሩ። ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ፡ ኣብ ዓለም ውሑድ መወዳድርቲ ክርከቦ ዝኽእል ከቢድ ዋጋ ብምኽፋል ኣብ ምምጻእ ናጽነት ሃገረን፡ መሰል ህዝበንን ማዕርነትን ኩሉ ዓይነት መስዋእቲ ከፊለን። ድሕሪ ናጽነት ድማ ትምህርቲ፡ ንቕሓት፡ ምውጋድ ድሑር ልምዲ፡ ምስዓር ኣድልዎ... ኣብ ዝኣመሰሉ ዓውዲታት ርኡይ ለውጢ ኣብ ምምጻእ ዓቢ ተራ ተጻዊተን።
እቲ ብቃልሲ ህዝቢ ዝመጸ መንግስቲ ግን፡ ናብ ውልቀ መላኺ ተቐይሩ። ቅዋም፡ ፍትሒ፡ ሕጊ፡ ባይቶ፡ ምርጫ፡ ተሓታትነት፡ ሰብኣዊ መሰል... ዝብሉ ኣምራት ካብታ ሃገር ጠርሾም ጠፊኦም። ደቂ ኣንስትዮ እዛ ሃገር ድማ ከም ኩሎም ዜጋታት ኣብ ሓደጋ ወዲቐን።
ምእንቲ ናጽነት ሃገረንን መሰለንን ዝተቓለሳ ሓያሎ ተጋደልቲ ንልዕሊ 18 ዓመታት ኣበይ ከም ዘለዋ ኣይፍለጥን። ነብሰ-ጾራት፡ ኣደ-ቆልዑ፡ ሽማግለታት፡ ትሕቲ-ዕድመ ደቂ ኣንስትዮ ኤርትራውያን ብዘይ ፍርዲ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ይሳቐያ’ለዋ። ኣሽሓት ካብ ስቓይን ግዱድ ዕስክርናን ከምልጣ ኣብ ፈቐዶ መዓስከራት ጎረባብቲ ሃገራት ይርከባ። ካልኦት ኣሽሓት ኣብ ጉዕዞ ስደት ኣደዳ መጭወይቲ፡ ዓመጽ፡ ሞት ኰይነን። ነዚ ብዕድል ዝሰገራ ከኣ: ኣብ ውሑስ ቦታ ግን ምስ ከቢድ በሰላ ኣብ ስደት ይርከባ።
ካብ 2007 ክሳብ 2017 ኣብ ዝነበረ 10 ዓመታት፡ ብዝዀነ ይኹን ምኽንያት (እሱር ይኹን ሓለዋ ኰይኑ)፡ ኣብታ ካብ ርእሰ-ከተማ ኤርትራ 8 ኪሎ-ሜተር ውጽእ ኢላ ትርከብ ወተሃደራዊት ቤት ማእሰርቲ ረጊጹ ዝፈልጥ ሰብ ከም ዝዝክረን ርግጸኛ’የ።
ወ/ሮ በላይነሽ መስፍን
ወ/ሮ በላይነሽ እቲ ዝበዝሐ ዓመታት ማእሰርታ ኣብ ሸላ ቁጽሪ 36 ዘሕለፈት ኣደ፡ ኣብ ክሊ-ዕድመ መወዳእታ 60ታት ክሳብ መ መርታ 70ታት ምንባራ እግምት። ንኽርእያ ዕድል ዝረኽበሉ ዝነበርኩ ኣብ ሰዓታት ሽንቲ’ዩ። ክልቲኤን ኣእዳዋ ብፌሮ ዝተኣስራ ነበራ። እዛ ሽማግለ ኣደ፡ ብፌሮ ተኣሲራ፡ ኣብ ሸላ ተዓጽያ እንታይ እናበለት፡ እንታይ እናገበረት ትውዕል ትኸውን ንዝብሉ ሕቶታት: እታ ሸላ ኣፍ ኣውጺኣ ትምልሰሉ ግዜ ክመጽእ’ዩ።
ክዝክራ ከለኹ ቀዲሙ ናብ ዝኽረይ ዝመጽእ ግን፡ ኣብ እዋን ሽንቲ፡ ነተን ብፌሮ ዝተጠምራ ክልተ ኣእዳዋ ኣደጋጊፋ፡ ሽንቲን ረሳሕ ማይን ተጠራቕመሉ ሪካን ተሰኪማ ንኽትጉሕፍ ተሕልፎ ዝነበረት ቃልሲ’ዩ። እቲ ምርኢት’ቲ ... ክትርስዖ ፍጹም ዝከኣል ኣይኰነን!
ብዛዕባ’ቶም ኣእዳዎም (ገሊኦም’ውን እንተላይ ኣእጋሮም) ብፌሮ ዝተኣስሩ እሱራት ምሕሳብ ዓቕለይ የጽብበለይ ነበረ። ሓደ መዓልቲ፡ ካብ መንጸፈይ መሸማዕ (ፈትሊ) መዚዘ ብምትታዕ ቀጢን ገመድ ሰራሕኩ። ተጻጊመ ክልቲኤን ኣእዳወይ ኣሰርክወን። ንኩሉ እቲ መዓልታዊ ኣብ ሸላን ኣብ እዋን ሽንትን ዘይተርፍ ንጥፈታት እሱራት በብሓደ ፈተንክዎ። ንሰዓታት ክቕጽል’ኳ ከበደኒ። መተንፈሲ ኩሉ ስምዒታተይ ድማ ንብዓት ነበረ።
ወ/ሮ ስላስ ነጋሽ
ወ/ሮ ስላስ ነጋሽ ዝጠቡ ህጻን ዝርከቦም ኣርባዕተ ቈልዑ ገዲፋ ምስ ሓዋን በዓል ቤታን ዝተኣስረት ኣደ’ያ። ንስላስ ቀሪበ ክረኽባ ዝኸኣልኩ ኣብ ሕክምና’ዩ። ሓንቲ ካብቶም ዓመታት ናብ ቅድስቲ-ማርያም ሆስፒታል (እታ እንኮ ኣብ ኤርትራ ትርከብ ሆስፒታል ኣእምሮ) ዝተመላለሱ እሱራት ማይ-ስርዋ’ያ። እናክርእያን ክረኽባን እቶም ዘይፈልጦም ኣርባዕተ ደቃ ይስኣሉኒ ነበሩ። ንዕኦም ጠቒሰ ከየዘክራ ክጥንቀቕ ክብል ከኣ: ብዛዕባኦም ካብ ምሕሳብ ቦዂረ ኣይፈልጥን። ስላስ ግና ዝያዳ ብዛዕባ እቲ ምስኣ ምስተኣስረ ድሕሪ ቁሩብ ግዜ ደሃዩ ዝተሰወረ ሓዋ’ያ ትሓስብ ነይራ። “እዚ ሓወይሲ ...” ትብል ኣብቲ ጸላም ኰይና ብዛዕባ’ቲ ዝተሰወረ ሓዋ!
ኣብ ቀጽሪ ቅድስቲ-ማርያም ሆስፒታል ብወተሃደራት ተኸቢብና ኰፍ ኢልና ከለና: ኩነታት ጥዕንኣን ናብራ ሸላን ኣልዒለ ሓቲተያ። ኣይመለሰትለይን። ኣቓልቦኣ እቶም ካብ ካልኦት ኣብያተ-ማእሰርቲ ዝመጹ እሱራትን ዋርድያታቶምን ወሲደሞ ነይሮም።
“ስላስ!” ተዳህየያ። “ከመይ ትዀኒ ኣለኺ: ክብለኪ ጸኒሐ” ድምጸይ ኣበርኽ ኣቢለዮ።
“እውይ ዘይሰማዕኩኺ! ናብዞም እሱራት’ንድየ ዝርኢ ዘለኹ። ሓወይ’ንድዩ ድሃዩ ጠፊኡኒ።” ኣዒንታን ግንባራን’ውን ይዛረቡ ነይሮም።
ደጊምና ሓያሎ ግዜ ተራኺብና። ምስ ስላስ ምዕላል ግን ከቢድ’ዩ። ኩሎም ኣርእስታት ቁስሊ’ዮም። ውሽጣን ደጊኣን’ውን ቁስሊ’ዩ።
2017 እሱር ንምብጻሕ ዓዲ ኣበይቶ ከይደ። ሰዓት ክሳብ ዝኣክል በጻሕቲ ተሰሪዕና ነበርና። ኣብ ጥቓይ ምስ ዝነበረት ወግዒ ሚርና። ኣብ መንጎ ዕላል፡ ገዛውታ ስለ ዝሓበረትኒ ብዛዕባ’ዛ ህጻናት ራሕሪሓ ዝተጨውየት ስድራ ተወኪሰያ።
“እወ እፈልጦም። ተኣሲሮም ዘለዉ።” መሊሳትለይ።
“እቲ ጡብ ከይገደፈ፡ ኣዲኡ ዝተኣስረት ህጻን: ከመይ ኣሎ፧” ካብተን ወትሩ ዝመላለሳኒ ዝነበራ ሕቶታት’ያ።
“እቶም ኣቐዲመ ክዛረቦም ዝጸናሕኩ ክልተ ቆልዑ ርኢኽዮምዶ፧ እቲ ሓደ ንሱ’ዩ። መግቢ ከብጽሕ መጺኡ” ‘ናኣመልከተት።
“እቲ ወለዱ ክእሰሩ ከለዉ ዝጠቡ ዝነበረ ህጻን፡ መግቢ እሱራት ወለዱ ከብጽሕ መጺኡ ...፧!” ነቲ ሽዑ ዝተሰምዓኒ፡ ሕጂ ብቃላት ከስፍሮ፣ ብልክዕ ዝገልጸለይ ቃል ኣይረኸብኩን።
ግንቦት 2017 ወ/ሮ በላይነሽ፡ ወ/ሮ ስላስ ምስ በዓል ቤታን ካልኦትን ኣብ 10 ዓመት ማእሰርቶም ካብ ሸላታት ማይ-ስርዋ ብዘይ ሕጋዊ መስርሕ ተለቒቖም።
“እዚ ሓወይ’ሲ ...” ትብል ሻቕሎት ስላስ ግን ገና ክሳብ ሕጂ ኣብ ቦታኣ’ላ። ሓዋ ኣበይ ከም ዝኣተወ ኣይተፈልጠን።
8 መጋቢት 2020


text:
ፍቃድ ንዝሓመመ ናብ Staffangymnasiet
እንተ ሓሚምካ ብከምዚ ኣገባብ ፍቃድ ትሓትት።
እንተ ደኣ እቲ ተማሃራይ ትምህርቲ ክመጽእ እንተዘይ ኪኢሉ ምክንያት ክሕብር ኣለዎ ን ቤት ትምህርቲ ኪድሚ ሰዓት 9:30 ቅድሚ ቀትሪ በዞም ዝስዕቡ ኣመራጺታት፣
1. ተመልኪት ትኽእል ብ ኢንተርነት ናብ Skolplatsen
2. ተመልኪት ትኽእል ብ ቁጽሪ ተለፎን 010-454 11 20
እንተ ደኣ ግደታ ገዛኻ ኪትከይድ ደሊኻ ኣብቲ ማልቲ መልእኽቲ ትገዲፍ ናብቲ ተቆጻጻሪኻ ወይ ሚሳኻ ዘሎ መምህርካ ወይ ካብ መምሃራንካ። ብፍሉይ ብጽሑፍ መልእኽቲ ትገዲፍ ናብቲ ናትካ ተቆጻጻሪ።
እንተ ደኣ ንስካ ትሕቲ 18 ዕድመ ኮንካ ካብ ናይ ትምህርቲ ንጥፈታት ብዘይ ዚኾነ ምኽንያት እንተቦኪርካ፣ዳረክቶር ወይ ሓላፊ ናይ ቲ በትምህርቲ ንስድራካ ወይ ኣላይኻ ይሕብር።
እቲ ተማሃራይ እንተ ደኣ ሓሚሙ ወይ ካብ 5 መኣልቲ ንላዕሊ ተዘይ መጺዩ ትምህርቲ ኣብ ዚስዕብ ምስ ሓኪም ናይ ቤት ምህርቲ ክራከብ ኣለዎ።
ተወሳኺ ሌንካር


text:
ኣብ`ቲ መሪሕነት ግንባር ሓርነት ኦሮሞን፡ ዲሞክራቲክ ፓርቲ ኦሮሞን ዝተረኽብሉ መድረኽ-ዕርቂ፡ ዓበይቲ-ዓዲ ኦሮሞ፡ ምሁራንን መንእሰያትን`ውን ተረኺቦም ኔሮም።
ንዕጡቓት ኦነግ ናብ ካምፕ ምእታዉ ንኸረጋግጽን፡ ዕረቅ-ሰላም ምትግባሩ ንምክትታልን ዝቖመ ናይ ቴክኒክ ኮሚቴ`ውን ስርሑ ብወግዒ ምጅማሩ ኣፍሊጡ`ሎ። ፕረዚደንት ኣምቦ ዩኒቨርሲቲ ዶ/ር ታደሰ ቀኒኣ ኣብ`ቲ እዋን፡ “ጌጋታት ምጽብጻብ ገዲፍና ብኸመይ ብሓባር ክንዕረ ንኽእል ንምምካር ኢና ኣብ`ዚ ተኣኪብና ዘለና” ኢሉ።
ጸሓፊ ቴክኒክ ኮሚቴ ኣቶ ጆሃር መሓመድ ብወገኑ ዝርዝር ስምምዓትን ኣተገባብራን ንተሳተፍቲ ኣስሚዑ። “ ካብ ሎሚ ጀሚሩ ተኹሲ ደው ምባሉ ንእውጅ ኣለና። ሰራዊት ኦነግ ብኽብሪ ክኣቱ`ዩ። ኣቀባብላ ክግበረሉ`ዩ። ናይ ኦነግ ሰራዊት ካምፕ ምስ ኣተወ፡ ኣብ ኦሮሚያ ተዓጢቑ ዝንቀሳቐስ ሓይሊ ኣፍልጦ የብሉን።”
ዕጡቓት ኦነግ ናብ ካምፕ ንምእታው 10 ናይ ምድላው መዓልታት ከም ዘድሊ ዝተገልጸ ክኸውን ከሎ፡ ናብ ካምፕ ድሕሪ ምእታው፡ ተኹሲ ዝኸፍት ኮነ ነቲ ስምምዕ ዝጥሕስ ዝኾነ ይኹን ተቐባልነት የብሉን ኢሉ`ሎ- እቲ ነዚ ከፈጽም ዝቖመ ኮሚቴ።
ዝሓለፈ ወርሒ ኣብ ምዕራብ ወለጋ፡ መንግስቲ ኣንጻር ዕጡቓት ግንባር ሓርነት ኦሮሞ ስጉምቲ ወሲዱ፡ ልዕሊ 800 ዕጡቓት ከም ዝሓዘን፡ ኣብ`ቲ ኸባቢ ዝነበረ ስርዓት-ኣልቦነት ከም ዘረጋግኤን ኣፍሊጡ ኔሩ`ዩ።


text:
ትማሊ ሰንበት ኣብ ሊስቦን ፖርቱጋል ዝተኻየደ ውድድር ፍርቂ ማራቶን ደቂ ኣንስትዮ ኢትዮጵያዊት ይበርጋል መለሰ ኣቐዲሙ ዝጸንሓክብረ ወሰን ብምስባር ብ1፡00፡16 ቀዳመይቲ ኮይና ክትዕወት ከላ እስራኤላዊት ሎናህ ቻማቲ ብ1፡07፡55 ካልኣይቲ፡ ኬንያዊት ቤቲ ለምባስ ድማ ብ1፡09፡49 ሳልሳይቲ ኮይና ተዓዊታ።
ብተመሳሳሊ ኣብ ዝተኻየደ ውድድር ፍርቂ ማራቶን ደቂ ተባዕትዮ ሞሮካዊ ሙስጠፋ ኢል አዚዝ ብ1፡00፡16 ቀዳማይ ፡ ኢትዮጵያዊ ዓብደዊክ ቱራ ብ1፡00፡41 ካልኣይ፡ ኤርትራዊ ኣማኑኤል መሰል ብ1፡00፡45 ሳልሳይ ብምኳን ተዓዊቶም።
ኣብቲ ትማሊ ዝተኻየደ ናይ ደቂ ተባዕትዮ ማራቶን ውድድር ኢትዮጵያዊ ልመንህ ጌታቸው ብ 2፡07፡34 ቀዳማይ፡ ኬንያዊ ሳሙኤል ኑዱንጉ ብ2፡07፡51 ካልኣይ ኬንያዊ ጃስተን ኪፕሶንጊ ብ2፡07፡58 ሳልሳይ ብምኳን ክዕወቱ ከለው ብደቂ ኣንስትዮ ድማ ኢትዮጵያዊት ኩፍታ ዳዲሶ ብ2፡24፡56 ቀዳመይቲ፡ ኬንያዊት ሞኒካ ጄፕኮች ብ2፡27፡35 ካልኣይቲ፡ ኢትዮጵያዊት ትግስት መሙየ ብ2፡28፡35 ሳልሳይቲ ብምኳን ተዓዊተን ኣለዋ።
እቲ ውድድር ብሰንኪ ኣብታ ከተማ ዝተራእየ ህቦብላን ንፋስን ድሕሪ ናይ ሓደ ሰዓት ምድንጓይ ዝተጀመረ ኽከውን ከሎ ናይቲ ፍርቂ ማራቶን ዝኻየደሉ ቦታ ለምተቐየረ’ውን ተፈሊጡ’ሎ።
ኣቐዲሙ ኣብ ፈረንሳ ከተማ ፓሪስ ዝተኻየደ ናይ 20 ኪ.ሜ ውድድር ጉያ ድማ ብደቂ ተባዕትዮ ኤርትራዊ ሳሙኤል ጸጋይ ቀዳማይ ሩዋንዳዊ ፈሊሳ ሙሂቲራ ካልኣይ ፈረንሳዊ ሓሰን ቻሃልዲ ሳልሳይ ኮይኖም ክዕወቱ ከለው ብደቂ ኣንስትዮ ድማ ፈረንሳዊት ኦፈሊ ክላውድያ ቀዳመይቲ፡ ኢትዮጵያዊት ጫልቱ ዲዳ ካልኣይቲ ፈረንሳዊት ሊቭ ዌስትፋል ሳልሳይቲ ብምኳን ተዓዊተን።


text:
Radio Erena: 10 November 2017
መንግስቲ ኤርትራ፣ ኣብ ተቓውሞ ንናይ ተማሃሮ ዲያእ ኣል እስላምያ ንዝተሳተፉ ሓያሎ ትሕቲ ዕድመ ቆልዑ ብዘይዝኾነ ፍርዲ ንልዕሊ ሓደ ሰሙን ቀይዱ ምህላዉ ተኾኒኑ።
ዝተፈላለዩ ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላት ብዝህብዎ ዘለው መግለጺታት፣ ኣብቲ ብ31 ጥቅምቲ ዝተኻየደ ተቓውሞ ተማሃሮ ዲያእ ኣልስላምያ ካብ ዝተሳተፉ ተማሃሮ፣ ብዙሓት ካብኣቶም ኣብ ክሊ ዕድመ 13 ክሳብ 15 ዝርከቡ ኮይኖም፣ መንግስቲ ኤርትራ፣ ህዝቢ ንምድሃል ነዞም ትሕቲ ዕደም ቆልዑ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ኣሲርዎም ምህላዉ ኣገንዚቦም።
ደሃይ ደቆም ከጣይቑ ናብ ኣብያተ ማእሰርቲ ዝኸዱ ወለዲ’ውን ምስ ደቆም ተኣሲሮም ምህላዎም ኣቐዲሙ ክግለጽ ጸኒሑ።
ኣብቲ ብ31 ጥቅምቲ ኣብ ማእከል ኣስመራ ዝተኻየደ ናይ ተቓውሞ ሰልፊ፣ 10ታት ተማሃሮ፣ ወለድን መማህራንን ከምዝተኣስሩ ኣይርሳዕን።
ወከልቲ ኮሚተ ወለዲ ተማሃሮ፣ እቶም ተኣሲሮም ዘለዉ ኣካየድቲ፣ መማህራን፣ ተማሃሮን ወለድን ክፍትሑ ዝጽውዕ ደብዳቤታት ናብ ኣውቓፍ ቤት ጽሕፈት ሙፍቲ ኤርትራን ሚኒስትሪ ትምህርትን ከምዝለኣኹ ኣይርሳዕን።
ብዘይ ወግዓዊ ሙፍቲ ዘሎ ኣውቓፍ ነቶም ኮሚተ ወለዲ ብዘይዝኾነ መልሲ ከፋንዎም እንከሎ፣ ሚኒስትሪ ትምህርቲ ግና ምስ ኮሚተ ወለዲ ይዘራረብ ምህላዉ ኣቐዲሙ ብሬድዮ ኤረና ተቓሊሑ’ዩ።
======================


text:
ቢሮ ሓለዋ ጥዕና ክልል ትግራይ በቲ ቫይረሱ ዝጥቅዑ ሰባት ተፈልዮም ዝሕከምሉ ቦታ ኣቐዲሙ ከምዘዳለወ ሓቢሩ’ሎ::
ኣብ ክልል ትግራይ ክሳብ ሐዚ በቲ ቫይረስ ዝተትሓዘ ሰብ ከምዘየለ ዝገለፀ እቲ ቢሮ: ሓሙሽተ በቲ ሕማም ዝተጠርጠሩ ሰባት ምርመራ ተኻይድሎም ካብ ኮሮና ነፃ ኮይኖም ምጽንሖም ኣፍሊጡ’ሎ::
ምክትል ሓላፊ ቢሮ ሓለዋ ጥዕና ክልል ትግራይ ዶክተር ርእየ ኢሳያስ ንድምፂ ኣሜሪካ ከምዝተዛረብዎ: ኮረና ቫይረስ ንምክልኻል ብብርኪ ክልል ኮሚቴ ተጣይሱ ይስራሕ ከምዘሎ:ናብቲ ክልል ዝኣትው ካብቲ ቫይረስ ዝተርኣየለን ሃገራት ዝኾኑ ተጓዓዝቲ ስራሓት ምምማይን ጥቡቕ ክትትል ከምዝካየደሎም ተዛሪቦም::
ኣብ ከተማ መቐለ በቲ ቫይረስ ንዝተጠቕዑ ሰባት ዝሕከምሉ ማእኸል ኣቐዲሙ ከምዝተዳለወ ዶክተር ርእየ ዝገለፁ ኮይኖም ኣብ ቐረባ እዋን ድማ ኣብ ከተማታት ሽረ እንዳስላሰን ሑማራን ተመሳሳሊ ማእኸል ክዳለው እዩ ኢሎም:: ብምኽንያት እቲ ቫይረስ ምስንባድ ይረአ ኣሎ ዝበሉ እቶም ምክትል ሓላፊ ቢሮ እኹል ጥንቃቐን ክትትል ብምግባር እቲ ቫይረስ ምክልኻል ይከኣል ክብሉ ገሊፆም::
ሕብረተሰብ ድማ ካብ ቢሮ ጥዕና: ሚንስትር ሓለዋ ጥዕናን ውድብ ጥዕና ዓለምን ዘሕልፍዎም መልእኽትታት ተኸታቲልኻ ኣብ ተግባር ምውዓል ይግባእ ኢሎም::


text:
ኣብ እስራኤል ዝነብሩ ተመሃሮ ዩኒቨርሲቲ፡ መማህራን፡ ተጋደልቲ ነበርን ኣባላት ሃገራዊ ኣገልግሎትን ዝርከቡዎም ኤርትራውያን መንእሰያት፡ ብቐዳም 23 ሚያዝያ ምስ ድምጺ ኣሰና ኣብ ዝገበሩዎ ሓባራዊ ዘተ፡ እቲ ኣብ ውሽጢ ሃገር ከም እሱር፡ ኣብ ስደት ከኣ ከም ጅሆ እናተታሕዘ ኣብ ታሪኽ ኤርትራ ዋላ ኣብ ግዜ መግዛእቲ ከይተረፈ ተሰሚዑ ዘይፈልጥ ስቅያትን ግፍዕን ዘሕልፍ ዘሎ መንእሰይ ኤርትራ፡ መዓታቱ ኣብቂዑ፡ ከም ንቡር ጸዋሪ ስድራቤትን ሕብረተሰቡን ክኸውን መታን ውልቀምልካዊ ስርዓት ህግደፍ ካብ ስልጣን ተጸሪጉ ኣብ ኤርትራ ሓዱሽ ዲሞክራስያዊ ስርዓት ክትከል ከምዘለዎ ብዘየወላውን ገሊጾም።
ኣብ ዝተፈላለያ ከተማታት እስራኤል ዝነብሩ ኤርትራውያን ስደተኛታት፡ ነቲ ኣብ ልዕሊ ንጹሃት ኤርትራውያን ዝወረደ ናይ 325 ህልቂት ብሓደ ኮይኖም ክሓዝኑሉን ብቐጥታ ንዝተተንከፉ ቤተሰብ ንምጽንናዕን ብዝገበሩዎ መደብ መሰረት፡ ልዕሊ 5 ሽሕ ህዝቢ ሎሚ ንጉሆ 9 ሚያዝያ ኣብ ቴልኣቪቭ ተኣኪቡ ብጸሎተ ፍትሓት መራሕቲ ሃይማኖት ዝተመርሐ ናይ ሓዘን ስነስርዓት ከምዘካየደ ቅድሚ ሒደት ደቓይቕ፡ እቲ ፍጻሜ እናተኻየደ ብቐጥታ ዝደወልናሎም ተሳተፍቲ ናይቲ ስነስርዓት ገሊጾም።
ትማሊ ክልተ ንግዚኡ ስሞም ክንዕቅቦ ዝመረጽና ኣሕዋት ካብ እስራኤል ደዊሎም እዚ ዝስዕብ ሓበሬታ ሂቦምና።
ኣብ እስራኤል ዝርከቡ ስደተኛታት ኤርትራውያን ሞትን ጥይትን ህግደፍ ተሳጊሮም ምድረ በዳ ሳሃራ ሰጊሮም፡ ዝፈትውዎምን ዘፍቅርዎምን ኣሕዋቶምን ኣሓቶምን ኣብ በረኻ ሲና ንኣሞራ ብሰንኪ ህግደፍ ወፍዮም ኣብ እስራኤል ዕቑባ ዝሓተቱ መንእሰያት ማእለያ የብሎምን።
ኣምባሳደር ተስፋማርያም ተኸስተ /ወዲ-ባሻይ/ በቲ ጽቡቕካ ክንጅምር።
ኣብ ኣስመራ ዓቢኻ። ኣብ 1970ታት ክትመሃር ንኤውሮጳ ደንማርክ ከይድካ። ኤውሮጳ ውሑዳት ኤርትርውያን ዝርከቡሉ ግዜ ኢይ ነይሩ ። ኣብ ደንማርክ ከም ኣባል ማሕበር ኤርትርውያን ንናጽነት ኣብ ኤውሮጳ /ኤ.ና.ኤ/ ከምዝነበርካ ትዛረበሉ ነይርካ።ገለ ኣካየድቲ ማሕበር ተማሃሮ ከምዝሕብርዎ፡ ኣባል ከምዘይነበርካ ይገልጹ።
ብመሰረት’ቲ ሓበሬታ፡ ገለ ተሓባበርቲ ኤርትራውያን ዝርከቡዎም ዘይሕጋውያን መሰጋገርቲ ራሻይዳ፡ ብውሑድ ገንዘብ ናብ እስራኤል ከነስግረኩም ኢሎም ብምትላል ካብ ሱዳን ድሕሪ ምብጋስ ኣብ ምድረበዳ ሓውሲ ደሴት ሲናይ ምስ በጽሑ ኣዝዩ ዝተዓጻጸፈ ገንዘብ ክኸፍሉ ብማረምትን ማእሰርትን ሓዊ ምንዳድን የገድዱዎም ኣለዉ። እዞም ሞቶም ዝብሃሉ ዘለዉ ሰለስተ መንእሰያት ከኣ ግዳያት ናይ ከምዚ ዝኣመሰለ ግፍዒ እዮም።
ብመሰረት ሓበሬታ ማዕከናት ዜና እስራኤል፡ ሰበስልጣን ‘ታ ሃገር፡ እቲ ብ ’ሪቮሉሺናሪ ጋርድ’ ዝብል መጸውዒ ዝፍለጥ ሰራዊት እስላማዊ ሪፓብሊክ ኢራን፡ ኣብ ገማግም ቀይሕባሕሪ ኤርትራ ወተሃደራዊ መደበር ንምምስራት ልኡኹ ናብ ኤርትራ ከምዝሰደደ ብምጥቃስ፡ ኢራን ኣብታ ንነዊሕ እዋን መሓዛ እስራኤል ኮይና ዝጸንሐት ኤርትራ፡ ወተሃደራዊ ህላወ ክትምስርት ጀሚራ ምህላዋ ከምዝገለጹ ተፈሊጡ።
ኣምባሳደር እስራኤል ኣብ ኢትዮጵያ፡ ኦደድ በን-ሃይም “ኤርትራ ንመስርሕ ሰላም ቀርኒ ኣፍሪቃ ከተበርዕን ትፍትን፡ ዑቕባ ግብረሽበራውያን ጉጅለታት ኮይና ‘ውን ትርከብ ‘ላ” ብምባል ከምዝኸሰሰ፡ World War 4 Report ዝተባህለ መርበብ ሓቢሩ።
ፖሊስ ግብጺ፡ ሓንቲ ጓል 37 ኤርትራዊት ኣደ ጓል 8ን 10 ኣዋልድ ደኣ ሒዛ ካብ ግብጺ ናብ እስራኤል ክትሰግር ከላ ኣብ ዶብ ብጥይት ቶኪሶም ከምዝቐተሉዋ ብቐዳም 16 ለካቲት ሮይተርስ ካብ እሽማዒልያ፡ ግብጺ ኣብ ዘመሓላለፎ ጸብጻብ ሓቢሩ።
ኣብ ምስሪ ዝርከቡ ኤርትራውያን: ምስሪ ናብ እስራኤል ክሰግሩ ዝሓዘቶም 12 ኤርትራውያን ናብ ኤርትራ በስገዳድ ብምምላሳ ቁጠዐኦም ብምግላጽ፡ ኣህጉራውያንን ሃገራውያንን ማሕበራት ተጣበቕቲ መሰላት ንጉዳይ ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ምስሪ ዕቱብ ኣቓልቦ ክገብሩሉ ጸዊዖም።


text:
ኢትዮጵያ ንመጀመርያ ግዜ መርመራ DNA ኣብ ኮሚሽን ፖሊስ መርመራ ገበን ክትጅምር ምዃና ተፈሊጡ።
ቤት ጽሕፈት መርመራ ገበናት ፈደራል ፖሊስ፥ ካብ ዝሓለፈ ሰለስተ ዓመታት ኣትሒዙ ኣብ ኣተሓሕዛ ተጠርጠርቲ ጥሕሰት ንኸይፍጸም ዝተፈላለዩ ምምሕያሻት ክግበር ከምዝጸንሐ ዝገለጸ ፈደራል ፖሊስ፥ ሰብኣዊ ኣተሓሕዛ እሱራት ዓለምለኸ ደረጃ ዝሓለወ ንክኸውን ይስራሕ ከምዘሎ ኮሚሽነር ፈደራል ፖሊስ ደምመላሽ ብገብረሚካኤል ኣፍሊጡ።
ፈደራል ፖሊስ ብቴክኖሎጂ ዝተደገፈ መርመራታት የካይድ ምህላዉ'ውን ጠቒሱ'ሎ።
ኣተሓሒዙ መርመራታት ፖሊስ ብሳይንሳዊ ኣሰራርሓ እናሓየለ መታን ክኸይድ ኣብ ፎረንሲክ መርመራ ፍሉይ ትኹረት ክገብር'ዩ ኢሉ።
ምኽትል ሓላፊ ቢሮ ፈደራል ፖሊስ ሙሊሳ ኣብዲሳ ብወገኑ፥ ኣብዚ እዋን'ዚ ብኸቢድ ገበን ዝጥርጠሩ ውልቀሰባት እንተበዝሐ ን ኣርባዕተ ኣዋርሕ ናይ መርመራ ግዜ ጥራሕ'ዮም ኣብ ማእከል መርመራ ፈደራል ፖሊስ ዝጸንሑ ምባሉ ተገሊጹ'ሎ።


text:
Radio Erena: 21 July 2019
ኣብ ከተማ ኣስመራ ናይ ሰብን ጥሪትን ከቢድ ግፋ ክካየድ ከምዝቐነየ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
ንጥሪት ብዝምልከት፣ ካብ ገጠራት ኤርትራ መጺኦም ኣብ ከተማ ኣስመራ ክሸጡ ኣብ ዝፈተኑሉ፣ ንሓያሎ ካብኣቶም ጥሪቶም ከምዝዘመቱዎም ነዚ ሓበሬታ ዝለኣኹ ምንጭታት ኣመልኪቶም።
ነቲ ግፋ ዘካየዳ ኣሃዱታት ምክልኻል ነቶም ጥሪቶም ዝወሰዱሎም ሓረስቶት ‘ተሃጊረን’ ዝብል ቁራጽ ወረቐት ጥራይ ሂቦም ከምዘፋነዉዎም ተፈሊጡ።
ኣብ ልዕሊ ሰብ ዝተኻየደ ግፋ፣ ምስ ዑደት ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ብዝተሓሓዝ ክኸውን ከምዝኽእል ምንጭታትና የመልክቱ።
ብተወሳኺ ኣብ ከተማ ኣስመራ ካብ ንቡር ንላዕሊ ሓለዋ ጽዒቑ ከምዝቐነየ ተሓቢሩ። ከምዝፍለጥ፣ ህዝቢ ከተማ ኣስመራ፣ ንቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ከምቲ ናይ ፈለማ ዘይኮነ፣ ኣዝዩ ዝሕቱል ኣቀባብላ እዩ ገይሩሉ።
እቲ ቀዳማይ ሚኒስተር ብፕረዚደንትን ላዕለዎት ሰበስልጣናት ክልቲኤን ሃገራትን ተሰንዩ ካብ ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ናብ ኤምባሲ ኢትዮጵያ ብእግሪ ኣብ ዝተጓዕዘሉ እውን፣ ብዘይካ ውሑዳት፣ ፍሕሹው ኣቀባብላ ከምዘይረኸበ እዮም ምንጭታትና ጠቒሶም።
ቀንዲ ምኽንያት ናይ’ዚ ድማ እቲ ዓሚ ዕርቀ-ሰላም ዝተባህለ፣ ኣብ ህዝቢ ኤርትራ ዝኾነ ለውጢ ብዘይምምጽኡ፣ ዕርቂ ክልተ መራሕቲ ደኣምበር፣ ንጥቕሚ ህዝቢ ዘቐደመ ሓቀኛ ሰላም ከምዘይኮነ ህዝቢ ስለዝተገንዘበ ሙዃኑ ምንጭታትና ዘመልክቱ።


text:
ሎሚ ባንዴራ ኤርትራ ናብ ፍርቂ ዘንጊ ሸተት ኢላ ክትውዕለሉ ዝግባእ ረዚን ናይ ሓዘን መዓልቲ እዩ።
ን30 ዓመታት ኣብ ስልጣን ዝጸንሐ ፕረዚደንት ግብጺ ሑስኒ ሙባረክ፡ በቲ ንዝሓለፉ ክልተ መዓልታት ተጓሃሂሩ ሎሚ ዓርቢ 28 ጥሪ ናብ ጥርዙ ዝበጽሐ ህዝባዊ ናዕቢ መንግስቱ ክብትን ተገዲዱ።
ትማሊ ዓርቢ 14 ጥሪ 2011 ቱኒዝያውያን ነቲ ን23 ዓመት ዝደሃኾም ውልቀመላኺ መራሒ ቢን ዓሊ ብህዝባዊ ሓይሊ ካብ ስልጣን ድሕሪ ምብራሮም ባህታ ዘይፈጠረሉ ኤርትራዊ ደላዪ ለውጢ ዘሎ ኣይመስለናን።
እዛ ተባሃጊት ዓለምና ኣብዚ ዘለናዮ ዘመን ካብቲ ቀደም ዝነበረቶ ዝያዳ ዝጸበበትን ዝነኣሰትን ትመስል። እዚ ዝኾነሉ ግን ጂኦግራፍያዊ ኣቃውማኣ ፡ ስፍሓታ ወይ’ውን ዙርያኣ ስለ ዝነኣሰ ወይ ዝነከየ ኣይኮነን።
ኣብ መወዳእታ ናይ ዝሓለፈ ወርሒ ኣብ ትሕቲ “ዕዉት ህዝባዊ ኣኼባ ኤርትራዊ ሃገራዊ ኮሚሽን ኣብ ኦስሎ፡ ኖርወይ” ዝብል ኣርእስቲ፣ ኣብ ናይ ኣሰና መርበብ ሓብሬታ ተዘርጊሑ ነይሩ። ኣብቲ ዝተጠቕሰ ኣኼባ ንሕና ኣባላት ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ተሳቲፍናዮ ነርና።
ኣስመራ ቅርጥውትንን ጽብቕትን ብምዃና ተፈታዊት፡ ደቃ ገያሾ ብምዃና ከኣ ተናፋቒት እያ። ዘይውዳእ መገሻ ‘ወ፡ ትማሊ ንሜዳ፡ ሎሚ ኸኣ ንስደት። ፍቕራ ግን ወትሩ ኣብ ልብና ‘ሎ። ትማሊ ከነድሕና ንሜዳ ክንወፍር ከለና ተማሊእናዮ፡ ሎሚ ኣብ ጉዕዞ ስደት ‘ውን ኣይሓደግናዮን፡ ምሳና ‘ሎ።
ዝኸበርኩም ኣንብብቲ ኣርእስቲ ናይዛ ጽሑፍ ከም እትግንዘብዎ ካብቲ ኤርትራዊ ንሃገሩ ምግዳልን ምቅላስን ማዕረ ክንደይ ከቢድን ጽንኩርን ምዃኑ ንምግላጽ እተጠቕመላ ኣበሃህላ እተወስደት እያ። እወ እቲ ጉዕዞ እቲ፡ቀሊል ጉዕዞ ኣይነበረን።
ብጸጋይ ገብረሂወት ሎንደን።
<ኣብ መንጎ ደገፍቲ ዋዕላን ጸረ ዋዕላን ሰለስተ ፈላለይቲ ስግኣታት ኣለዋ። ጸረ ዋዕላ ከም ቀንዲ ንዋዕላ ዘይ መደገፊ ምኽንያት ዘቕርብወን ክኣ እዚአን ኢየን። ሕቶ ቢሄር፣ ሕቶ ሃይማኖት፣ ምትእትታው ኢትዮጵያ፣-” ኣብ ዝብል 1ይ ክፋል ጽሑፈይ ኣመንጕየ ነይረ፣ እንሆ ሕጂ ድማ 2ይን ናይ መወዳእታን ክፋል፣ ሰናይ ንባብ፣-
እዚ ሕቶ’ዚ ኣብ ብዙሓት ኣሻማዊ ኮይኑ ዘሎ ሕቶ ኢዩ። ብፍላይ ድሕሪ ዋዕላ ኣዲስ ኣበባ ክኣ ረስኒ ወሲኹ ኣብ ኩሉ ናይ ክትዕ መአንገዲ ቦታታት፣ ፓልቶክ፣ ሰሚናራት፣ ወብሳይታት እንተላይ ፈይስቡክን ትዊተርን ከይተረፈ ከካትዕ ጸኒሑ ኣሎ።
ዝተፈላለያ ኣህጉራዊ ማዕከናት ዜና እንተላይ ቢቢሲን ድምጺ ኣመሪካን ከምዝተቐሳኦ፡ ማእከላይ ባሕሪ ክሰግሩ ካብ ዝፈተኑ 80 ኤርትራውያን እቶም 75 ‘ሞይቶም’ ዝብል ከቢድ ስግኣት ከንጸላሉ ኸሎ፡ ሓደ ህጻንን ሓንቲ ሰበይትን ዝርከቦም 5 ካብኣቶም ግን ድሒኖም ኣብ ደቡባዊ ጥልያን ኣብ ትሕቲ ሕክምናዊ ክንክን ይርከቡ ኣለዉ።
24 ግንቦት 1991 ንህዝቢ አርትራ ዓቢ ሃገራዊ በዓል እዩ። እወ ናይ ሓደ ዘበን መሪር መግዛእቲ ባዕዳዋውያን ሓይልታት፡ ብኽቡር መስዋቲ ቡሉጻት ዜôጋታት ዕዉት ስለ ዝኾነ።
ውራያትን ጽምብላትን ህግደፍ፡ ንኹሉ ኤርትራዊ ዘይሓቍፍ፡ ፈላላዪ ምዃኑ ብምግንዛብ፡ ንኹሉ ኤርትራዊ ብምጥርናፍ ሃገራውነት ኤርትራውያን ንምዕዛዝ ዝዓለመ ሰፊሕ ብዓል ንዝወደቡ ተባዓት ኤርትራውያን ተቐማጦ ኣትላንታ ጆርጅያ፡ እቲ ካብ ቁጽጽሩ ወጻኢ ጽምብል ናጽነት ከይካየድ ኣብ ቀጻሊ ዘመተ ዝርከብ ስርዓት ህግደፍ ንዘቕረበሎም ካልኣይ ኣውያት ኵነኔን ትእዛዝን ነጺጎም ሃገራዊ ብዓሎም ብውዕዉዕ ሃገራዊ መንፈስ ንምጽንባል ምድላዋቶም ኣብ ምቕጻል ከምዝርከቡ ካብቲ ቦታ ምስናይ መረጋገጺኡ ዝበጽሓና ሓበሬታ ኣረዲኡ።
ስነስርዓት ቀብሪ ናይቶም ንፕረዚደንት ኢሳይያስ እናዓጀቡ ኸለዉ ኣብ ጋሽ ባርካ ዝሞቱ ኣርባዕተ ሓለዋ፡ ‘ቦዲጋርድስ’ ትማሊ ቀዳም 7 መጋቢት ኣብ መቓብር ሓርበኛታት ተፈጺሙ።
ዝኸበርካ ሰመረ ኣነን ንስኻን ድሕሪ’ቲ ከምስጋ ጎዛዚኹም ኣጥፍኡለይ ኢልካ ነቶ ጸላእተይ ትብሎም ዘለኻ ሕጂ ናይሽዑ ግን ጎይተትካን መሻርክትኻን ሃገራዊ ድሕነት ናይ ኢትዮጵያ ኣብ ዘይፈልጦ ቤት ማሕቡስ ደርጊምካኒ ካብትኸይድ ንመጀመርታ ግዜ ብመርበብ ሓበሬታ ሎሚ ንራኸብ ኣለና::
ቅልውላው መግቢ ዓለም: ንኤርትራውያን ሲ ኣብ ርእሲ ኣላታ ተወሰኸታ ‘ዩ ።
ዓለም ብዛዕባ መሰል ኣንጭዋን ፈረስን እናሞጎተት፡ ዓለም ዘይትርእዮን ዘይትዛረበሉን ናይ በይንና ዓለም ኣብ ትሕቲ መሬት ፈጢርና ‘ለና።
ኣብዚ እዋን’’ዚ መውጽኢ ኣፍ ‘መንግስቲ ኤርትራ’ “ ኣመሪካ፡ ኣመሪካ “ ኮይኑ ‘ሎ። ሎምስ እቲ መረረ ፕረዚደንት ዝጥርዙ መደረ፡ ኣብ ሃገራዊ ጽምብላት ውሒዱስ፡ ከም “ዋዕላ ዕርቂ ሶማላውያን” ዝኣመሰለ ንኣመሪካ መጻረፍን መተንፈስ ቅብጸትን ዝኸውን መድረኻት ምፍጣር ‘ውን ተጀሚሩ ኣሎ።
መንግስቲ ኤርትራ ካብ ዝኣሰሮም ክልተ ሰራሕተኛታት ብሪቲሽ ካውንስል ሓደ ተፈቲሑ፡ እቲ ሓደ ግን ዛጊት ነጻ ከምዘይተለቀ ሮይተርስ ንወሃቢ ቓል ብሪቲሽ ካውንስል ብምጥቃስ ሓቢሩ።


text:
Radio Erena: 15 March 2018
መንግስቲ ኤርትራ ምግሃሰ ሰብኣዊ መሰላት ይቕጽሎ ከምዘሎ ተገሊጹ።
እዚ ዝተገልጸ፣ መበል 37 ስሩዕ ዋዕላ ባይቶ ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት፣ ብ12ን 14ን መጋቢት ኣብ ጉዳይ ኤርትራ ኣመልኪቱ ድሕሪ ዘካየዶ ዘተ’ዩ።
ኣህጉራዊ ተጣባቒ ሰብኣዊ መሰላት፣ ሁማን ራይትስ ዎች ኣብ ዘቕረቦ ጸብጻብ፣ እቲ መንግስቲ ኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ከመሓይሽን ናይ ሕቡራት ሃገራት ተዓዛቢ ኣካል ናብ ኤርትራ ብምእታው መጽናዕቲ ከካይድን ብባይቶ ሰብኣዊ መሰላት ንዝቐረበሉ ተደጋጋሚ ጻውዒታት ሸልል ብምባል፣ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ይቕጽሎ ከምዘሎ ኣገንዚቡ።
ባይቶ ሰብኣዊ መሰላት ዓመታዊ ኣብ ዘካይዶ ስሩዕ ዋዕላታት ይኹን ፍሉይ ኣኼባታት፣ ኣብ ኤርትራ ከቢድ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ይፍጸም ከምዘሎ ከረጋግጽ እኳ እንተኸኣለ፣ ኣብ ልዕሊ’ቲ መንግስቲ እኹል ጸቕጢ ክግበር ብዘይምኽኣሉ ግና እቲ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ይቕጽል ከምዘሎ ኣብቲ ዋዕላ ዝተሳተፉ ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላት የተሓሳስቡ።
ኣብ ኤርትራ፣ ብዘይ ሕጋዊ መስርሕን ፍርድን ንዓመታት ምእሳር፣ ሃለዋት እሱራት ምጥፋእ፣ ናይ ግዜ ገደብ ዘይብሉ ሃገራዊ ኣገልግሎት ምስግዳድ፣ መሰረታውያን መሰላት ሃይማኖትን ብናጽነት ሓሳብካ ናይ ምግላጽን ምድራት ዝኣመሰሉ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ከምዝፍጸሙ ጸብጻባት መርማሪት ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት የረጋግጽ።
======================


text:
ምስቲ ብሰኑይ 21 ጥሪ ኣብ ከባቢ ፎርቶ ዝተኻየደ ፍጻሜ ብዝተሓሓዝ ሓላፊ ውድባዊ ጉዳያት ህግደፍ ኣቶ ዓብደላ ጃብር፣ ኣምሓዳሪ ዞባ ደቡብ ኣቶ ሙስጦፎ ኑርሑሴን፣ ኮሎኔል ሳልሕ ዑስማንን ኮሎኔል ስዒድ ዓሊን ኣብ ቀይዲ ከምዝኣተዉ ሬድዮ ኤረና ኣረጋጊጻ።
ብዘይካ’ዚ’ውን ሚኒስተር ሃብቲ ማዕድን ኣቶ ኣሕመድ ሓጅ ዓሊ ኣብ ቀይዲ ከምዝኣተወ ይግለጽ እኳ እንተሎ፣ ሬድዮ ኤረና ዛጊት ምሉእ ብምሉእ ከተረጋግጾ ኣይከኣለንት።
ኣቐዲሙ ክግለጽ ዝጸንሐ፣ ብርጋዴር ጀነራል ኣማኑኤል ሃይለ፣ ሃንጀማ፣ ኣብ ቀይዲ ኣትዩ ዝብል ሓበሬታ ግና፣ እቲ ጀነራል ካብ ስራሕ ደስኪሉ እኳ እንተሎ ዛጊት ኣብ ቀይዲ ከምዘይኣተወ ተፈሊጡ።
ብርክት ዝበሉ ካብ ሜጀር ክሳብ ሌተናንት ኮለነል ማዕረግ ዘለዎም ኣዘዝቲ ሰራዊት’ውን ኣብ ቀይዲ ከምዝኣተው ይግለጽ ኣሎ። ዝተረጋገጸ ሓበሬታ ኣብ ዝረኸብናሉ ድማ ናብ ሰማዕቲ ከነብሎ ኢና።


text:
Radio Erena: 03 November 2020
ግብጺን ሱዳንን፣ ኣብ ወትሃደራውያን ጸጥታውን መደባት ብዝሓየለ መልክዑ ንምትሕግጋዝ ዘኽእለን ስምምዕ ኣካይደን።
እቲ ስምምዕ ዝተኻየደ፣ ብጠቕላሊ ሓለቓ ስታፍ ሰራዊት፣ ጀነራል መሓመድ ፋሪድ ዝምራሕ ላዕለዋይ ወትሃደራዊ ልኡኽ ግብጺ፣ ኣብ ዝሓለፈ ክልተ መዓልታት ኣብ ሱዳን ድሕሪ ዘካየዶ ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ’ዩ።
እቲ ጀነራል ምስ ሱዳናዊ መዘንኡ መሓመድ ዖትማን ሑሰን፣ ኣብ ካርቱም ኣብ ዘካየዶ ርክብ፣ ወትሃደራዊ ምትሕግጋዝ ግብጽን ሱዳንን ብዓይነትን ብዝሕን ተመሓይሹ ክትርእይዎ ኢኹም ክብል መግለጺ ሂቡ።
ካብ መዝገብ ሽበራ ዝምውላ ሃገራት ዝተሰረዘት ሱዳን፣ ነቲ ንኣስታት 20 ዓመታት ብእገዳ ተዳኺሙ ዝጸንሐ ወትሃደራዊ ዓቕማ ዳግም ብዘመናዊ መልክዕ ንምህናጹ፣ ከም ቀንዲ ተሓጋገዝቲ ካብ ዝጠመተተን ሃገራት ሓንቲ ግብጺ’ያ።
ላዕለዋይ ወትሃደራዊ ልኡኽ ግብጺ ናብ ሱዳን ዝበጽሕ ዘሎ፣ ሓደ መዓልቲ ድሕሪ’ቲ ብኣቦ መንበር ሉኣላዊ ባይቶ ሱዳን፣ ጀነራል ዓብልፈታሕ ኣል ቡርሃን ዝምራሕ ላዕለዋይ ወኪል መሰጋገሪ መንግስቲ ኣብ ግብጺ ዘካየዶ ምብጻሕ’ዩ።
ብጉዳይ ኣጠቓቕማ ናይል ምስ ኢትዮጵያን ሱዳንን ክትሰማማዕ ዘይክኣለት ግብጺ፣ ምስ ንሱዳን ብወትሃደራውን ካልእን ምትሕግጋዝ ኣብ ጎና ንምስላፍ ከምእትሕልን ተንተንቲ የረድኡ።
=================


text:
Radio Erena: 08 June 2017
ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ ኣብ እስራኤል ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ይፍጽም ኣሎ።
እቲ ቀዳማይ ሚኒስተር ብሰሉስ 6 ሰነ ናብ እስራኤል ኣብ ዝኣተወሉ ቀዳማይ ሚኒስተር እታ ሃገር ቢንያሚን ናታንያሁ ድሙቕ ናይ ክብሪ ኣቀባብላ ከምዝገበረሉ ማዕከናት ዜና ካብ እስራኤል ሓቢረን።
ኣብቲ ርክብ ክልቲኦም መራሕቲ ብዘይካ’ቲ ኣብ መንጎ ክልትኤን ሃገራት ዘሎ ርክባት ምግምጋምን ዝምድንአን ብዝያዳ ንምድልዳል ዘለወን መደባትን፣ ኣብ ህሉው ኩነታት ኢትዮጵያን ግብጺን ከምኡ ድማ ሃገራት ዓረብ ብጉዳይ የመን ኤርትራ ኣብ እትርከበን ሃገራት ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዝገብርኦ ዘለዋ ወትሃደራዊ ምንቅስቓሳት ብዝምልከት’ውን ከምዝዘተዩ’ዩ ዝግለጽ።
ብዘይካ’ዚ’ውን እስራኤል፣ ኣብ ሃገሩ ዝርከቡ 10ታት ኣሽሓት ዜጋታት ኤርትራን ሱዳንን ዝኾኑ ሓተቲ ዑቕባ ናብ ኢትዮጵያ ክምለስሉ ብዛዕባ ዘሎ ተኽእሎ’ውን ከምዝተዘራረበ ይጥቀስ።
ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ ኣብዚ ናይ እስራኤል ዑደቱ ብዘይካቲ ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ናታንያሁ ዘካየዶ ሰፊሕ ምይይጥ፣ ኣብ መንጎ ክልቲኤን ሃገራት ብዛዕባ ክህሉ ዝኽእል ወትሃደራዊ፣ ሕርሻዊን ልምዓታዊን ምትሕግጋዛት ብዝምልከት’ውን ምስ ዝተፈላለዩ ሰበ ስልጣን እታ ሃገር ተራኺቡ።
====================


text:
Radio Erena: 01 March 2015
ኣንጻር ደቀንስትዮ ዝግበር ኣፈላላይ ክውገድ ዝጽዕር ኮሚቴ፣ ኣብ ጉዳይ ደቀንስትዮ ኤርትራ ዘተኮረ ዘተ ከምዘካየደ፣ ካብ ጀኔቫ ዝተመሓላለፈ ዜና ኣመልኪቱ።
እቲ ካብ ቤት ጽሕፈት ውድብ ሕቡራት ሃገራት ዝወጸ ሓበሬታ ከምዘመልክቶ፣ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ግዱድ ዕስክርና ንደቀንስትዮ ኤርትራ ብከቢድ ጸልዩወን ከምዘሎ ሓቢሩ።
መንግስቲ ኤርትራ ብወገኑ ብወኪሉ ኣቢሉ ኣብ ዘቕረቦ ጸብጻብ፣ ኤርትራ ሸቶ ሚለንየም ኣብ ምዕባለ ንምዕዋት ኣበርቲዓ ከምዝሰርሐት፣ ኣብ ጥንስን ሕርስን ዘጋጥም ሞት ኣዴታት ኣብ ምንካይ፣ ሞት ህጻናት ኣብ ምንካይ፣ ኤች.ኣይ.ቪ. ኤይድስ፣ ዓሶን ዝኣመሰሉ ሕማማት ኣብ ምንካይ ጻዕሪ ከምዘካየደት ገሊጹ።
እንተኾነ ኣብ ኤርትራ ዝነጥፋ ናጻ ዘይመንግስታውያን ማሕበራት ብዘይምህላወን፣ ካብ መንግስቲ ኤርትራ ዝወሃብ ጸብጻብ መነጻጸሪ ወይ መወከሲ መጽናዕታዊ ሰነድ የለን።
ተሳተፍቲ’ቲ ዘተ፣ ኣብ ኤርትራ ኣብቲ መወዳእታ ዘይብሉ ሃገራዊ ኣገልግሎት ዝርከባ ደቀንስትዮ፣ ኣብ ጾታ ዝተመርኮሰ በደል ከምዝወርደን፣ ኣብ ፍሉጥን ዘይፍሉጥን ቤት ማእሰርታት ዝተቐየዳ ደቀንስትዮ ከም ጾታዊ ዓመጽን ካልእ በደልን ከምዝወርደን፣ እዚ ሓበሬታ’ዚ ከኣ ካብተን በብእዋኑ ኣብ ወጻኢ ሃገራት ፖለቲካዊ ዑቕባ ዝሓታ ኤርትራውያን ደቀንስትዮ ብቐሊሉ ዝርከብ ምዃኑ ተዘትዩሉ።
ኤርትራ ኣንጻር’ቲ ኣብ ልዕሊ ደቀንስትዮ ዝካየድ ዝኾነ በደልን ኣፈላላይን ዝቃለስ ኣህጉራዊ ውዕል ብ1995 ዝፈረመት ሃገር’ያ።
==========================


text:
ኣቶ ተስፋይ ገብረወልድ፡ ሓዉ ንብጻይና ባርያጋብር ገብረወልድ፡ ሕክምናዊ ክንክን ክግበረሎ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ብ5 ማዝያ 2021 ኣብ መበል 71 ዓመት ዕድመኦም ዓሪፎም። ብዕረፍቲ ኣቦናን ሓውናን ኣቶ ተስፋይ ከቢድ ሓዘን ተሰሚዑና።
መላእ ኣባላት ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ)፡ ብሞት ኣቦና ተስፋይ ዝተሰመዖም ሓዘን እናገለጹ፡ ንመዋቲ መንግስተ-ሰማያት የዋርሶም፡ ንቤተ-ሰቦም ከኣ ናይ ሓዘኖም ተኻፈልቲ ምዃኖም ብምግላጽ፡ ጽንዓትን ጽሮትን ይሃብኩም ራሕሲ ከኣ ይገፍልኩም ንብሉ።
ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
14 ማዝያ 2021
ብዜና ዕረፍቲ ገዲም ተጋዳላይ ኣምባሳደር ኣድሓኖም ገብረማርያም፡ ፖሊቲካዊ ሓይልታት ኤርትራ፡ መሪር ሓዘን ከም ዝተሰምዖም ይገልጹ።
ውፉይ ተጋዳላይ ኣድሓኖም ገብረማርያም፡ ካብ ግዜ ንእስነቱ ጀሚሩ፡ ኣብ ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ ብምስላፍ ንናጽነት ኤርትራ ዝተቓለሰን፡ ምስ ብጾቱ ዓበይቲ ሰውራዊ ቅያታት ዝሰርሐን ተጋዳላይ እዩ ነይሩ። ምልካዊ ስርዓት፡ ንህዝቢ ኤርትራ ጠሊሙ ግዳይ ግፍዓዊ ተግባራቱ ኣብ ዝገበሮ ከኣ፡ ኣንጻር ምልኪ ወጊኑ፡ ንፍትሕን ንሓርነትን ህዝቢ ኤርትራ ክሳብ ዕለተ ሞቱ ከይተሓለለ ዝተቓለሰ እዩ።
ክቡር ተጋዳላይ ኣምባሳደር ኣድሓኖም ገብረማርያም ኣብ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ እናነበረ እንከሎ፡ ብሕማም ምኽንያት ካብ እዛ ዓለም ብመስዋእቲ ብምፍላዩ ምዕራፉ፡ ንኹሎም ደለይቲ ፍትሒ ኤርትራውያን ዓቢ ክሳራ ምዃኑ ብሩህ እዩ።
ፖሊቲካዊ ሓይልታት ኤርትራ፡ ምስ’ቲ ብዕረፍቲ ተጋዳላይ ኣድሓኖም ዝተሰምዖም ከቢድ ክሳራ እንዳገለጹ፡ ናይዚ መሪር ሓዘን ተኻፈልቲ ምዃኖም ይገልጹ። ንስዉእ ኣምባሳደር መንግስተ ሰማይ የዋርሶ፡ ንስድራቤቱ፣ ንሰልፊ ዲሞክራሲ ኤርትራን ንመላእ ደምበ ተቓውሞን ከኣ ጽንዓት ይሃብ።
ፖሊቲካዊ ሓይልታት ኤርትራ
ምስጋና ንንኡስ ወድናን ሓውናን ቢንያም ተስፋይ
ወፈያ ካብ መንእሰይ ተጋዳላይ ንውጉኣት ሓርነት ኤርትራ ኣብ ከሰላ
ኣብ ቀረባ እዋን ተሓቲማ ዝወጸት መጽሓፍ ብጅግና ተጋዳላይ ተስፋይ ተኽልዝጊ: ተመኩሮ ሂወተይ ኣብ ህዝባዊት ውድብ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ዘርአስታ፡ ኣብ ኢድ ወድና ቢንያም ተስፋይ በጽሐት። ኣንበባ ድማ። ኣቀራርባ አታ መጽሓፍ ቀጥታዊ ምስክርነት ኣብ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ኣብ ፖለቲካውን ብረታውን ቃልሲ ንነጻነትን ሓርነትን ህዝብና ዘተኮረት ኮይና ጅግንነትን ተበጃውነትን ኤርትራውያን ተዋጋአትን ህዝብን ኣጉሊሓ ስለ እተርኢ፡ ብዝነበረ ብጻይነት ትምስጥ፡ ብቅያታቶም ተሐጉስን ተኹርዕን፡ ብዘጋንፍ ዝነበረ ሽግራት እተስተንትን፡ ብዝተሰውኡን ዝሰንከሉን ትረኻ ድማ ተሕዝን ተጉሂ።
ቢንያም ተስፋይ ብዙሕ ካብዚ ትረኻ ተመኩሮ ጅግና ተስፋይ መሲጥዎን ሓዲሽ ኣጠማምታ ታሪኽና ከፊቱሉ ክኸውን ከምዝኽእል ብዙሕ ጥርጥር የብሉን። ነዞም ኣብ ሃገራዊ ቃልሲ ዝነበርና ዝዓበየ ጸጋ፡ ቢንያም ምስ ስውኣትናን ውጉኣት ሓርነትናን ተመኩሮናን እትኣስር ሰንሰለት ረኺቡ ምስ ኣታ ንሱ ዝሰርሓ ዘሎ ታሪኽ ምልጋቡ ኢዩ። ንኣብ መደበር ከሰላ ዘለው ውጉኣትና ሓሙሽተ ሚእቲ ዶላር ኣመሪካ ብምውፋይን ዓመታዊ ወፈያ ብምምብጻዕን ድማ ነዛ ሓዳስ መላግቦ ዛዘማ።
ክብረት ይሃብካ መንእሰይ ቢንያም ምስ ብዙሕ ምስጋና።
ክቡራት ኣሓትን ኣሕዋትን ኤርትራውያን፡ ምእንቲ ነጻነት ሃገሮምን ሓርነት ህዝቦምን ዝተቓለሱን ዝሰንከሉን ኣሕዋትና ክሳብ ሕጂ ኣብ መደበር ውጉኣት ሓርነት ከሰላ ዝእለዩ ዝነበሩን ዘለዉን ዓቕምኹም ዘፍቅዶ ክትሕግዙ፡ ወይ ድማ ዓመታዊ ውጽኢት ክትመባጽዑ ብትሕትና ንሓትት።
ንዝኾነ ሓበረታ ኣብዚ ዝስዕብ ስልኪ ደውሉ
ናይ ኤርትራ ማሕበር ኣካለ ጽጉማን - ሰሜን ኣመሪካ


text:
ኣብ ትግራይ ቅድሚ ኣርባዕተ ዓማውቲ ዝተጀመረ ኣብ ዓመት ሓደ ግዜ ጥራሕ ሓሪስካ ምዝራእ ሓረስቶት ይለምድዎ ኣለዉ። ኣብ እቲ መደብ ኣብ ወረዳታት ደጉዓ ተምቤንን ዓዲጉዶምን ንፈተነ ብ 2005 ዓ.ም እዩ ተጀሚሩ። ኣብቲ ከባቢ ዝርከቡ ሓረስቶት ኣብ ዓመት ካብ ሰለስተ ናብ ሓደ ግዜ ምሕራስ ተሰጋጊሮም ኣለዉ።
ኣብ ወረዳ ደጉዓ ተምቤን ጣብያ ኣይንምብርከኽን ዝነብሩ ሓረስታይ ኣባ ገብረክርስቶስ ገብረማርያም ሓደ ካብቶም ግራውቶም ኣብ ዓመት ሓደ ግዜ ጥራሕ ሓሪሶም ዝዘረኡ ሓረስታይ እዮም። “ብቲ ዝተወሃበኒ ምህሮ ኣብ ዓመት ሓደ ግዜ ጥራሕ ሓሪሰ ስገም፣ስርናይ፣ዓተርባሕሪን ሓንፈፅን ዘሪአ ብጣዕሚ ጽቡቕ ውጽኢት ረኺበ” ኢሎም።
ሓረስታይ ሃይለኪሮስ ካሕሳይ ብግዲኦም “ኣብ ዓመት ኣብ እዋን ዘርኢ ሓደ ግዜ ጥራሕ ክሓርስ ዝራኣዩኒ ግራተይ ደጋጊመ ስለዘይሓረስኩ እዚ ግራት እዚስ እምበር ዶኸ ባዓል ዋና ኣለዎ ኣይሓርሶን ድዩ ኢሎም ዓድና ተገሪሞም ነይሮም” ይብሉ።
ኣብ ዓመት ሓደ ግዜ ጥራሕ ብምሕራሶም ግራውቶም ብውሕጅ ከይጉሕጓሕ ኣድሒኖም። ኣብ እዋን ዓጺድ ሲሶ ቀሪም ኣብቲ ግራት ስለዝገድፉን ዘርኢ እናቐያየሩ ስለዝዘርኡ ግራቶም ክረጉድ ከምዝኻኣለ ይዛረቡ።
ኣብዚ ሜላ እዚ መፅናዕትን ምርምርን ዝገብሩ ዘለዉ ኣይተ ተስፋይ ኣርኣያ ኣብ ዩኒቨርሲቲ መቐለ መምህር ሕርሻ እንትኾኑ እቲ ምርምር ነቲ ኣብ ቤልጅየም ጌንት ዩኒቨርሲቲ ዝሰርሕዎ ዘለዉ መደብ ፒ ኤች ዲ ዝምልከት እዩ።


text:
Radio Erena: 09 October 2020
ብባይቶን ፕረዚደንትን ሶማል ካብ ስልጣኑ ዝተሰጎገ ቀዳማይ ሚኒስተር ነበር ሓሰን ዓሊ ኻይረ፣ ብዛዕባ ኩነታት ሶማልን መጻኢ ምርጫ እታ ሃገር ብዝምልከት ምስ ፕረዚደንት ጂቡቲ እስማዒል ዑመር ገለ ዘትዩ።
እቲ ቀዳማይ ሚኒስተር ነበር፣ ኣብ መጀመርያ ናይዚ ሰሙን፣ ኣብ ቤተ መንግስቲ ጂቡቲ ወግዓዊ ናይ ኣቀባበል ስነ ስርዓት ከምዝተገብረሉ ዝሓበራ መርበባት ሓበሬታ ሶማል፣ መንግስቲ ሶማል ነቲ ርክብ ብዓይኒ ጥርጣረታት ከምዝርእዮ ኣሚተን።
ንመንግስቲ ርእሰ ምምሕዳር ሶማሊላንድ ምሉእ ደገፍ ከምዘለዎ ዝንገረሉ ፕረዚደንት ጂቡቲ እስማዒል ዑመር ገለ፣ ብዛዕባ’ቲ ምስ መንግስቲ ሶማል ዝጀመሮ ናይ ዕርቂ መስርሕ ብመንገዲ እዚ ቀዳማይ ሚኒስተር ነበር’ዩ ዝካየድ ኔሩ።
ሓሰን ዓሊ ኻይረ፣ ካብ ዝነበሮ ጽፍሒ ቀዳማይ ሚኒስተር ድሕሪ ምስጓጉ ዝመጽእ ዓመት ኣብ ዝካየድ ፕረዚደንታዊ ምርጫ እታ ሃገር ከምዝወዳደር ኣፍሊጡ’ዩ።
ካልኦት ኣብቲ ምርጫ ክወዳደሩ ምዃኖም ዘፍለጡ ፖለቲከኛታት እታ ሃገር’ውን ኣብ ተመሳሳሊ ዛዕባ ንምዝታይ ምስ ፕረዚደንት ጂቡቲ ርክባት የካይዱ ምህላዎም’ዩ ዝግለጽ።
===============


text:
እቲ ነዊሕ ትጽቢት ዝግበርሉ ኮሚተ ኣካዳሚ ሽወደን ውጽኢት ሕርያኡ ብሓሙስ ከፍልጥ እንከሎ፡ ኣብቲ ዝለዓለ ናይ ስነ ጽሑፍ ሽልማት ንተወላዲ ደሴት ዛንዚባር (ሃገረ ታንዛኒያ) ዓብዱልረዛቕ ጉርነ ሂቡዎ ኣሎ። ዛጊት ዓሰርተ ልብወለዳውያን መጽሓፍቲን ካልኦት ሓያሎ ስነ፡ጽሑፋዊ ስራሓትን ዘበርከተ ጉርነ፡ ብኣገላልጻ ኮሚተ ኖበል ስነ ጽሑፍ፡ “ንስለ’ቲ ዘየወላውልን ሰንጣቒን ብርዑ ኣብ ምስናድ ውጽኢት መግዛእቲን ጕዕዞ ስደትን” ኢዩ ንሽልማት በቒዑ።
ብኣገላልጻ እቲ ኮሚተ፡ ጉርነ ምስ ሕሉፍን ቅድመ፡መግዛእቲን ኣፍሪቃ ዝተኣስረ ደኣ ኣይዅን እምበር፡ ኣብ ስነ ጽሑፋዊ ስራሓቱ ግን ንማሕለኻታት ስደትን ዳግም ምጥያስ ህይወት ስደተኛታትን ብጽቡቕ ዝውክሉ’ዮም።
ኣብ 1948 ኣብ ደሴት ዛንዚባር ዝተወልደ ጉርነ፡ ቀዳማይ ቋንቋኡን ስነ ጽሑፍ ዝጀመረሉን ስዋሂሊ ደኣ ይዅን እምበር፡ ኣብ መወዳእታ 1960ታት ናብ ዓዲ፡እንግሊዝ ድሕሪ ምስዳዱ ብእንግሊዘኛ ምጽሓፍ’ዩ ቀጺሉ።
ዓመታዊ ነዊሕ ትጽቢት ዝግበረሉን ኣብ ስነ፡ጽሑፍ ዝለዓለ ክብሪ ዝወሃቦን ሽልማት ኖበል፡ ተደጋጋሚ ግዜ ንትጽቢት ሓያሎ ተኸታተልቲ (ብሕልፊ እኳ ካብ ኣፍሪቃን ካልኦት ምምዕባል ዝርከባን) ክሰብር ጸኒሑ’ዩ። እዚ ዓቢ ሽልማት ንኣፍሪቃዊ ክወሃብ ሎሚ ንሓሙሻይ እዋኑ’ዩ። ቀዳማይ ኣፍሪቃዊ ተሸላሚ እዚ ዓቢ ሽልማት ኣብ 1986 ዝተቐበለ ናይጀሪያዊ ዎለ ሾዪንካ ክኸውን እንከሎ፡ ግብጻዊ ነጂብ ማሕፉዝ ድማ ኣብ 1988 ተዓዊቱ። ቀጺሎም ካብ ኣፍሪቃ ነዚ ሽልማት ዝበቕዑ ደቡብ ኣፍሪቃውያን ጸሓፊት ኣብ 1991 ናዲን ጎርዲመ፡ ከምኡ’ውን ኣብ 2003 ዝተሸለመ ጂኤም ኮትዚ ኢዮም።
ኣብ 1901 ዝጀመረ ሽልማት ስነ ጽሑፍ ኖበል፡ ብተደጋጋሚ ንጸዓዱ ጸሓፍቲ ብምቕዳም ኣደዳ ነቕፌታ ክኸውን’ዩ ጸኒሑ።
ካብ ኣፍሪቃ ነዚ ውድድር ክዕወቱሉ ትጽቢት ዝግበር ኬንያዊ ንጉጊ ዋ ቲያንጎን ሶማላዊ ኑረዲን ፋራሕን፡ ሕጂ’ውን እዚ ሽልማት ብምስሓቶም ንትጽቢት ሓያሎ ኣፍሪቃውያን ጎስዩ ደኣ ይጽናሕ እምበር፡ ሕጂ ጉርነ ምዕዋቱ ግን ደበስ ኰይኑ ኣሎ።