text:
Cellprov
መርመራ ዋህዮ ህይወት የድሕን
”ናይ ማህጸን ናይ ዋህዮ(ሴል)መርመራ” ማለት ”መርመራ ዋህዮ” ብዛዕባ ኣብ መስርሕ ግዜ ዝህሉ ናይ ዋህዮ ለውጢ ናብ መንሽሮ ቅድሚ ምምዕባሉ ዝግበር መርመራ እዩ። ስሩዕ ዝኾነ መርመራ ዋህዮ ምውሳድ ልዕሊ 90% ካብ ናይ ማህጸን መንሽሮ ናይ ምክልኻል ዓቕምን ተኽእሎን ኣሎዎ።
ናይ ማህጸን ናይ ዋህዮ ለውጥታት ክረአ ዝኽእል ኮይኑ ዝርድኣካ ነገር ግን የብሉን። ዳርጋ መብዛሕትኡ ግዜ’ውን ዝፈጥሮ ጸገም የብሉን። ሓደጋ የብሉን። እንተ ኾነ ግን ኣብ ግዜኦም መርመራን ክንክንን እንተ ዘይተገይሩሎም ናብ መንሽሮ ናይ ምምዕባል ተኽእሎ ኣሎዎም። ናይ ዋህዮ ለውጢ ንምፍላጥ እታ እንኮ ኣማራጺት ድማ ናይ ዋህዮ መርመራ ምግባር እያ።
መርመራ ዋህዮ ኣብ ዕድመ ካብ 23-64 ዓመት ዝምርኮስ ኮይኑ እንታይ ዓይነት ጾታዊ መንነት ኣሎካ፡ ምስ መን ወይ ክኣ ከመይ ዓይነት ጾታዊ ርክብ ትገብር ብዘየገድስ ማለት’ዩ።
ዕድመኺ 64 ወይ ልዕሊኡ እንተ ዄንኪ እሞ ድማ ኣብ ጒዕዞ ህይወትኪ ኣቐዲምኪ መርመራ ምቊጽጻር ዋህዮ ትገብሪ እንተ ኔርኪ ብናይ ዋህዮ ለውጢ ክትጥቅዒ ዘሎ ተኽእሎ ኣዝዩ ትሑት ወይ ውሑድ እዩ። ብተደጋጋምን ብቐጻልን ክካየድ ዝጸንሐ መርመራ ከም ዘነጽሮ እንተ ኾይኑ ብዛዕባ ምክልኻል መጥቃዕቲ ማህጸን ብመንሽሮ ዝተረኽበ ፍሉይ ምዕባለ የሎን።
ንመርመራ ዋህዮ ኣብ ትጽውዕሉ እዋን ኩሉ ግዜ ክትከዲ ኣሎኪ
ቊጽሪ ሕማም መንሽሮ ማህጸን እናወሰኸ እዩ ዝኸይድ ዘሎ። ኣብ ዓመተ 2017 ጥራይ 550 ሓድሽ ብዝሒ ናይ’ዚ ሕማም ተመዝጊቡ። ክልተ ካብ ሰለስተ ካብ’ዘን ብመንሽሮ ማህጸን ዝተጠቕዓ እንተ ርኢና ስሩዕ መርመራ ዋህዮ ዝወስዳ ዘይነበራ እየን። ንመርመራ ዋህዮ ኣብ ትጽውዕሉ እዋን፡ ኩሉ ግዜ ትኸዲ እንተ ዄንኪ በዚ ዓይነት መንሽሮ እዚ ካብ ምጥቃዕ ብሉጽ ናይ ምክልኻል ተኽእሎ ክትረኽቢ ኢኺ።
ንናይ ዋህዮ መርመራ ብብዙሓት ይውሰድ እዩ። ብዙሓት ድማ ነቲ ናይ መርመራ ዋህዮ ቈጸራአን ይሰግረኦ እየን። ”ግዜ የብለይን፡ ቃንዛ ክገብረለይ ይኽእል ይኸውን እዩ፡ ኣነ መንሽሮ ዝብሃል የብለይን. . .” ዝብሉ ድማ ገለ ካብ’ቶም ስለምንታይ ነቲ ናይ ዋህዮ ናይ መርመራ ግዜአን ከም ዝሰገረኦ ዝህበኦ መልሲ ወይ መመኽነይታ እዮም።
መርመራ ዋህዮ ቅድሚ ምግባርኪ ዝኾነ ስክፍታ እንተ ተሰሚዑኪ ዓርከ መሓዛ ክትማልኢ ትኽእሊ ኢኺ። ወይ’ውን ንመቐበሊ ክፍሊ መዋልዳን ንተወሳኺ ግዜን ደገፍን ክትሓትዮም ወይ ክትልምንዮም ትኽእሊ ኢኺ።
(ብዛዕባ መርመራ ዋህዮ ማህጸን ዝያዳ ኣፍልጦ ንኽህሉወኩም ኣብ’ዚ ዝስዕብ መርበብ ሓበሬታ ኣንብቡ።) Läs mer om gynekologiska cellprov på 1177.se/cellprov


c: text/html

text:
ናይ ዩናይትድ ስቴይትስ ፕረዚደንት ባራክ ኦባማ ንዓአረባውን እስላማውን ዓለም ሎሚ ብቀጥታ መደረ አስሚዖም።
ፕረዚደንት ባራክ ኦባማ ኣብዚ ብቀጥታ ዘስምዕዎ መደረኦም ዜጋታት ማእኸላይ ምብራቅን ሰሜን ኣፍሪቃን ንነፃነቶምን ዲሞክራስን ንዝገብርዎ ዘለው ምንቅስቃስ ንኢዶም፡ እዞም ህዝባዊ ድምፅታት ክስምዑ ይግባእ ኢሎም።
ፕረዚደንት ኦባማ ኣብዚ ካብ ቤት-ዕዮ ጉዳያት ወፃኢ ኣሜሪካ ንእስላማዊ ዓለም ብቀጥታ ኣብ ዝገበርዎ መደረ ፡ኣሜሪካ ነቲ ኣብ ማእኸላይ ምብራቅን ሰሜን ኣፍሪቃን ዝርአ ዘሎ ዲሞክራስያዊ ምንቅስቃስ ብሓጎስ ከምትቅበሎ ከምትድግፎን ተዛሪቦም።
እንተኾነ ብዙሓት ሃገራት ነቲ ዝካየድ ዘሎ መፀዋዕታ ንለውጢ ብህውከት ይምልሻሉ'ለዋ ኢሎም።
ነዚ ኣዝያ ምሳሌ ትኸውን ሊብያ'ያ ዝበሉ ፕረዚደንት ኦባማ መራሒ ሊብያ መዓመር ጋዳፊ ኣንፃር ህዝቦም ኹናት ኸፊቶም'ለዉ ኢሎም።
ፕረዚደንት ኦባማ ኣሜሪካን መሻርኽታን ስጉምቲ እንተዘይወስዳ ኣሽሓት ሰባት ምሞቱ ኔሮም ኢሎም።
እስራኤልን ፍልስጤማውያንን ብዝምልከት ኸአ ካብ ዝኾነ ይኹን እዋን ንላዕሊ ኣዝዩ ዘሕፅፅ ጉዳይ'ዩ ዝበሉ ፕረዚደንት ኦባማ ምስ ናይ እስራኤል ቀዳማይ ሚኒስተር ቤንጃሚን ኔታንያሁ ዓርቢ ከምዝራኸቡ ተዛሪቦም።
ፕረዚደንት ኦባማ መደረኦም ዝዛዘሙ ኣብ ዓረባዊ ዓለም ውልቀ-መላኽቲ ክጠፍኡ'ዮም ዜጋታት ባዕሎም ርእሶም ዘመሓድርሉ መንግስቲ ክምስርቱ'ዮም ኣሜሪካ ኸአ ነዚ ብገፊሑ ትድግፍ'ያ ብዝብል ሐረግ'ዩ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Radio Erena: 21 April 2021
ቀኖናዊ መንበረ ጵጵስና ኣህጉረ ስብከታት፡ ሰሜን ኣመሪካ፡ ኤውሮጳን ማእከላይ ምብራቕን፣ ብህግደፍ ዝእለዩ ጳጳሳት ተዋህዶ ቤተክርስትያን ኤርትራ፣ ዘይሕጋዊ ሓምሻይ ፓትርያርክ ንምምራጽ ብስም ቤት ጽሕፈት መንበረ ፓትርያርክ ንዘውጽእዎ መግለጺ ተቓዉሙ።
ቀኖናዊ መንበረ ጵጵስና ኣህጉረ ስብከታት እቲ ብ08 ሚያዝያ 2021 ዝወጸ ወግዓዊ መግለጺ ኣብ ዝተቓወመሉ፣ ቤተ ክርስቲያን ተዋሕዶ፥ መሳርሒ ፖለቲካ ካብ ምዃን ነጻ ክትወጽእ፥ ብዘይ ጸቕቲ ፖለቲካን ኢድ ኣእታውነት መንግሥትን ብመንፈሳዊ ሕጊ ጥራይ ክትመሓደር ደጊሙ ጸዊዑ።
“ንርእሶም ብዘይ-ሕጊ ‘‘ቅዱስ ሲኖዶስ’’ ኢሎም ዝሰምዩ፡ ብጽዕናኦም፡ ብስልጣን ቅድስት ስላሴ፡ ብኣፍ ቅዱስ እንጦንዮስ ዝተወገዙ” ዝበሎም ኣቦታት፡ እቲ ሒዘሞ ዘለዉ መደብ፡ ሕጂውን እንተዀነ፡ ከምቲ ቅድሚ 14 ዓመታት፣ ኣብ ዓመተ 2007፡ ኣብ ሽመት ዘይሕጋዊ ራብዓይ ፓትርያርክ ዘጋጠመ፡ ንሉዓላዊነት ቤተክርስቲያን ዘፍርስ’ዩ ኢሉ።
ኣብ ርእሲ’ዚ፣ ንሓዋርያዊ ሰንሰለት ዝበትኽ፡ ሕጊ ቤተክርስቲያን ዝግህስ፡ ነቲ ኣብ መንጎ ኣሓት ኣብያተክርስቲያን መንበረ ቅዱስ ማርቆስን ቤተ ምስሪን ኦርቶዶክሳዊት ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያንና ኤርትራን ዝተገብረ ፕሮቶኮላዊ ስምምዕ ዝጥሕስ፡ ከቢድ ዕንወትን ምብትታንን ድማ ዘስዕብ፡ ሓደገኛ መደብ ምዃኑ፡ መንበረ ጵጵስና ኣኅጉረ ስብከታት ኣብቲ ኣብ መርበብ ሓበሬትኡ tewahdo.org ኣብ ዘስፈሮ መግለጺ ኣጠንቂቑ።
ቀኖናዊ መንበረ ጵጵስና ኣህጉረ ስብከታት፡ ሕጂውን ከም ቀደሙ፡ እቲ እንኮ ፍታሕ ኢሉ ዝኣምነሉ፡ ቅዱስ እንጦንዮስ ቀዳማዊ፡ ሳልሳይ ፓትርያርክ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተክርስቲያን ኤርትራ፡ ኣብታ ቅድስቲ መንበሮም ተመሊሶም፡ እቲ ሓዋርያዊ ሰንሰለት ብኽብሪ ምስ ዝሕሎ ጥራይ ምዃኑ’ውን ኣስሚርሉ።
ሕጊ ቤተ ክርስቲያን ኣብ ተግባር ውዒሉ፡ ፕሮቶኮላዊ ስምምዕ መንበረ ቅዱስ ማርቆስን ቅድስት ቤተክርስቲያንናን ምስ ዘይጠሓስን ጥራይ ድማ ድሕነትን ሓድነትን ናይታ “ሓንቲ፡ ቅድስት፡ ጉባኤ ዘሐዋርያት ዝዀነት ቤተ ክርስቲያን” ክሕሎ ዝኽእል ክብል ኣነጺሩ።
================


text:
ኣብ ሓንቲ ለይቲ ክልተ ኣንሽቲ ዝተመርዓወ ጎበዝ
ባሺር ሙሐመድ ይበሃል። ኣብ ሓንቲ ለይቲ ክልተ መርዑት ሒዙ ንገዝኡ ምእታው መዘራረቢ ኾይኑሎ።
ባሽር ንቢቢሲ እንትዛረብ፤ ፈለገይ ክኽተሉ እየ ዝምዕዶም ኢሉ።
እቲ ዘደንቕ ነገር ድማ ባሺር ቅድሚ ሓዳር እውን እንተኾነ ብሓደ እናፀወዐ እዩ ዝእንግደን ነይሩ።
"ንሓዲአን እኳ ኣየዳሉን። ማዕረ 'የይፈትወክን'የ' እየ ዝብለን" ብምባል ምስ ቢቢሲ ኣብ ዝነበሮ ፃንሒት ተዛሪቡ።
በሽር ብሓደ ግዜ ንኽልቲኤን ምምርዓው ፀኒሑ ኣብ መንጎ ክልቲኤን ምቅንናእ ከይህሉ ይሕግዝ እዩ ይብል።
በሽር ንምንታይ ክልተ ኣንሽቲ ከእቱ ከምዝደለየ እንትሕተት ድማ ብዙሓት ቆልዑ ከፍሪ ስለዝደሊ ምዃኑ ሓቢሩ።
ካልኦት ሰብኡት'ውን እኹል መናበሪ እንተድኣሃልዩዎም ኣሰሩ ክስዕቡ ምዒዱ።
ኣብ ሶማሊያ ሓደ ሰብኣይ ብዙሓት ኣንሽቲ ክህልወኦ ልሙድ እኳ እንተኾነ፤ ብሓደ ግዜ ንክልቲኤን ምምርዓው ግን ዘይተለመደ እዩ።
መርዑት በሽር ኢቅራን ኒሞን እየን ዝበሃላ።


text:
መራሕቲ ኬንያ፣ኢትዮዽያን ደቡብ ሱዳንን ንሰለስቲኤን ሃገራት ዘገልግል ህንፀት ሓድሽ ወደብ ከምኡውን ንኩለን ሃገራት ዘራኽብ ገዚፍ ህንፀት መራኸቢ መሰረት ኣብ ዘንበረ ስነ-ስርዓት ተረኺቦም።እቲ ውጥን፣ደቡብ ሱዳን ኣብ ክንዲ ብመናሓንሕታ ሱዳን ብኬንያ ኣቢላ ነዳዲ ንክትልእኽ ዘኽእላ ምዝርጋሕ ሸምበቆ መተሓላለፊ ነዳዲ‘ውን ዝሓቆፈ‘ዩ።
ኣብ‘ቲ ሎሚ ዝተካየደ ስነ-ስርዓት ናይ ኬንያ ፕረዚደንት ምዋዪ ኪባኪ ኣብ ዘስምዕዎ መደረ፣እቲ ስምምዕነት ንቁጠባዊ ምትእስሳር ሃገራት‘ቲ ዞባ ወሳኒ‘ዩ ኢሎም።
“ኣብ ቅድሜና ይፅበየና ዘሎ ናይ ህዝብታት ማሕበረ-ቁጠባዊ ምትእስሳር ናብ ዝላዓለ ብርኪ ኣብ ዝበፅሓሉ እዋን፣እዛ ዕለት‘ዚኣ ኣብ ታሪኽ ፍልይ ዝበለ ስፍራ ከምዝህልዋ ፈፂመ ኣይጠራጠርን” በሉ ሚስተር ኪባኪ።
ብዘይካ ወደብ ለሙ፣ኮሪደር ላፕሴት ንካልእ ውጥናት‘ውን ዘጠቃለለ‘ዩ።1,600 ኪ/ሜ ንውሓት ዝህልዎ ዘመናዊ መንገዲ ባቡርን 1,700 ኪ/ሜ ዝንውሓቱ ፅርግያን ሰለስተ ዓለም-ለኸ መዕርፎ ነፈርቲን።
መራሒ ደቡብ ሱዳን ፕረዚደንት ሳልቫ ክየር ብወገኖም፣እቲ ዝዝርጋሕ ሸምበቆ መተሓላለፊ ነዳዲ ፖለቲካዊ ዓወት‘ዩ ኢሎም ገሊፆምዎ።
ኣብ‘ቲ እዋን መደረ ዘስምዑ ቀ/ሚ መለስ ዜናዊ ብወገኖም “ካብ‘ዚ ዞባና ሪሒቀን ምስ ዝርከባ ሃገራት ንግዳዊ ርክብ ክህልወና የብሉን ማለት ኣይኮነን።እንተኾነ፣ውጥን ምዕባለና ክንሕንፅፅ ከለና፣ንዞባዊ ርክብ ንግዲ‘ውን ቆላሕታ ክንገብረሉ ይግባእ ማለተይ‘የ” በሉ ኣቶ መለስ።
ኣብ ምብራቅ ኣፍሪቃ ወካላይ ባንኪ ዓለም ዎልፍጋንግ ፈንግለር፣ህንፀት ሓደሽቲ ፅርግያታትን ወደባትን ኣብ ቅኑዕ ኣንፈት ከምዘለው ዝሕብር‘ዩ፣ ትግባረኦም ግና እቲ ዝዓበየ ፈተና ክኸውን‘ዩ ይብል።
ብዘይካ‘ዚ ብዛዕባ ወደብ ለሙ ዝላዓሉ ሻቅሎታት ኣሎ።ህዝቢ‘ቲ ከባቢ ዝኾኑ ማሕበረ-ሰብ ስዋሂሊ ነቲ ህንፀት ወደብ ይቃወምዎ‘ዮም።
ንከባቢያዊ ሓለዋ ፀር‘ዩ ዝብሉን፣ነበርቲ‘ቲ ከባቢ መርየትና ክንምንጠል ኢና ዝብል ስግኣት‘ውን ከምዘሎ እቲ ሓበሬታ ይሕብር።
ኬንያ፣ኢትዮጵያን ደቡብ ሱዳንን 25 ቢልዮን ዶላር ንዝዋግኡ ውዕል ንግዲን ቁጠባን ተሰማሚዔን
እቲ ውዕል ንህንፀት ሓድሽ ወደብ፣ፅርግያን ሸምበቆ ነዳዲን ይሓቁፍ
መራሕቲ ኬንያ፣ኢትዮዽያን ደቡብ ሱዳንን ንሰለስቲኤን ሃገራት ዘገልግል ህንፀት ሓድሽ ወደብ ከምኡውን ንኩለን ሃገራት ዘራኽብ ገዚፍ ህንፀት መራኸቢ መሰረት ኣብ ዘንበረ ስነ-ስርዓት ተረኺቦም።እቲ ውጥን፣ደቡብ ሱዳን ኣብ ክንዲ ብመናሓንሕታ ሱዳን ብኬንያ ኣቢላ ነዳዲ ንክትልእኽ ዘኽእላ ምዝርጋሕ ሸምበቆ መተሓላለፊ ነዳዲ‘ውን ዝሓቆፈ‘ዩ።


text:
ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/መ፣ባይዶኣ ኣብ ቁፅፅር መንግስቲ ሶማልያ ኣብ ዝኣተወትሉ እዋን ንበዝሒ ዓቃቢ-ሰላም ሕብረት ኣፍሪቃ ብሽዱሽተ ሽሕ፣መጠን በጀቱ ድማ ብ250 ሚልዮን ንክውስኽ ምውሳኑ፣ንፃዕሪታት ሰላምን ዕርቅን ሓጋዚ ከምዝኸውን ተገሊፁ።ንሰላም ሶማልያ ዘቋምት ኮንፈረንስ ለንደን‘ውን ተኸፊቱ።
ሰራዊት ደገፍቲ መንግስቲ ሶማልያ ብወትሃደራት ኢትዮዽያ ተሓጊዞም ብማካይንን ብታንክታትን ናብ ባይዶኣ ቅድሚ ምእታዎም እቲ ምስ ኣል-ቃይዳ ምትእስሳር ዘለዎ ኣል-ሸባብ ነታ ከተማ ገዲፎምዋ ወፂኦም‘ዮም።
ተጠባባቂ ቀ/ሚ ሶማልያ መሓመድ ኢብራሂም፣ኣል-ሸባብ ነታ ቅድሚ ሰለስተ ዓመት ብብርቱዕ ውግእ ዝተቆፃፀርዋ ከተማ ባይዶኣ ድሕሪ ፈኩስ መጥቃዕቲ ገዲፉዋ ምውፅኡ ገሪሙኒ‘ሎ ኢሎም።
“ተዋጋእቲ ኣል-ሸባብ ከይተዋግኡ‘ዮም ሃዲሞም ይብሉ እቶም ቀ/ሚ። ኣስዒቦም፣ወትሃደራት መንግስቲ ንባይዶኣ ሙሉእ ንሙሉእ ተቆፃፂሮምዋ ከምዘለው ጠቂሶም” ይብሉ እቶም ቀ/ሚ።
ወሃቢ-ቃል ምንስቴር ወፃኢ ኢትዮዽያ ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ብወገኖም፣ ኣል-ሸባብ ካብ‘ታ ሓያል ዕርዱ ዝነበረት ባይዶኣ ምውፅኡ ከቢድ ስዕረት ኮይኑዎ‘ሎ ይብሉ።
ኣምባሳደር ዲና “እዚ ንኣል-ሸባብ ናብ ምቅባፅ ዝወስዶ ቀዳማይ ምዕራፍ‘ዩ።ከምኡውን ንሙሉ ሶማልያ ናብ ዝተማለአ ሰላም ዘብፅሕ ወሳኒ ፍፃመ‘ዩ።እዚ ኣጋጣሚ‘ዚ ንህዝቢ ሶማልያን መላእ‘ቲ ዞባን ፅቡቅ ኣጋጣሚ‘ዩ” ኢሎም።
ቪኦኤ ብተሌፎን ዘዘራረቦም ነበርቲ ባይዶኣ፣እታ ከተማ ህድኣት ከምዘለዋ ገሊፆም‘ለው።እታ ካብ ሞቃዲሾ ብሰሜን-ምዕራብ ኣብ 250 ኪ/ሜ ርሕቀት ዘላ ባይዶኣ ስትራተጂካዊት ከተማ ምኻና እቲ ዜና ይሕብር።
ባይዶኣ ዝተማረኸት፣ቀ/ሚ እንግሊዝ ዴቪድ ካሜሩን ኣብ ለንደን ዓዲ እንግሊዝ ዓለም-ለኸ ኮንፈረንስ ንፀገም ሶማልያ ንክኸፍቱ ሓደ መዓልቲ ምስ ተረፎ‘ዩ።ኣብ‘ቲ ኮንፈረንስ ልዕሊ ኣርባዓ መራሕቲን ወከልቲን ሃገራት ይሳተፉ‘ለው።
እዚ ከምዚ‘ሉ ከሎ፣15 ኣባላት ዝሓቆፈ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/መ፣በዝሒ ዓቃቢ-ሰላም ኣብ ሶማልያ ካብ 12 ሽሕ ናብ 18 ሽሕ ክብ ንክብል ወሲኑ።
ነቲ ዓቃቢ-ሰላም ዝምደበሉ መጠን ገንዘብ ካብ 250 ሚልዮን ዶላር ናብ 550 ሚልዮን ዶላር ክዓቢ ወሲኑ‘ሎ እቲ ቤት ምኽሪ።
ኣብ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ኣምባሳደር እንግሊዝ ማርክ ግራንት ድሕሪ‘ቲ ውሳነ ኣብ ዝሃብዎ ሪኢቶ፣መልእኽቲ እቲ ውሳነ ሓይልታት ሶማልያ ንምሕያል ፖለቲካዊ ተገዳስነት ከምዘሎ ከምኡውን እዋን ስግግር ሶማልያ ኣብ ነሓሰ ከምዝፍፀም ዝሓበረ‘ዩ ኢሎም።
ብዘይካ‘ዚ ዓቃቢ-ሰላም ሕብረት ኣፍሪቃ ኣንፃር ኣል-ሸባብ ናይ ሓይሊ ስጉምቲ ክወስድ ከምዝኽእል ስልጣን ዝሃበ ምኻኑ ጠቂሶም።
“ንስልጣን ኣሚሶም ዘሐየለ‘ዩ።ከምኡውን ዓቃቢ-ሰላም ሕብረት ኣፍሪቃ (ኣሚሶም)፣ንስግኣት ኣል-ሸባብ ንምቅልባስ ኣድላዪ ዘበለ ስጉምቲ ንክወስድ ንፈለማ ጊዜ ስልጣን ዝሃበ ውሳነ‘ዩ” ይብሉ ንሶም።
ውሳነ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/መ፣ንኣል-ሸባብ ቀንዲ ምንጪ ኣታዊ ገንዘብ ኮይንዎ ንዝፀንሐ መሸጣ ፋሓም ኣጊዱ‘ሎ።እንተኾነ እቲ ውሳነ ኣብ ማያት ሶማልያ ክውሰድ ኣለዎ ተባሂሉ ብኣሜሪካ ንዝተጠልበ ውጥን ኣይሓቆፈን። ኣምባሳደር ሱዘን ራይስ ግና እቲ ወፍሪ ሙሉእ ንክኸውን ክውሰኽ ነይራዎ ዝብል ገምጋም ነይሩወን።
ብተመሳሳሊ ዜና፣ቅድሚ ኮንፈረንስ ለንደን፣ባይዶኣ ካብ ቁፅፅር ኣል-ሸባብ ሓራ ምውፃኣ ምስ ውሳነ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/ሃ ተደሚሩ፣ንኩነታት ፀጥታ ሶማልያ ኣዝዩ ከምዘማሓይሾ ባዓል-ስልጣን ሕብረት ኣፍሪቃ ገሊፆም።
“ባይዶኣ ኣብ ድሮ ኮንፈረንስ ለንደን ሓራ ምውፃኣ ኣዝዩ ኣገዳሲ‘ዩ።ማሕበረ ሰብ ዓለም ንፃዕሪታት ሰላምን ዕርቂን ሶማልያ ከሐግዝ ከምዘለዎ ዘሕልፎ መክእኽቲ ኣሎ።ሕብረት ኣፍሪቃ፣እቲ ኮንፈረንስ ንዒላማ ሰላምን ዕርቅን ሶማልያ መእንታን ሓጋዚ ክኸውን ቅድመ ምድላዋት እናገበረ‘ዩ ፀኒሑ” ይብሉ።
ሚስተር ኣል ጋሲም ዋኔ ንቪኦኤ ኣብ ዝሃብዎ ሪኢቶ፣ሕብረት ኣፍሪቃ ኣብ ኮንፈረንስ ለንደን ዝውክልዎ ፕረዚደንት ጋና ዝነበሩ ጀሪይ ራውሊንግስን ካልኦት ላዕለዎት ሰበ-ስልጣን‘ቲ ሕብረትን ምኻኖም ኣፍሊጦም።
ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/መ፣ንበዝሒ ዓቃቢ-ሰላምን ንበጀት ኣሚሶምን ንክውስኽ ትማሊ ዘሕለፎ ውሳነ፣ንፃዕሪ ሰላም‘ታ ንኣስታት ዕስራ ዓመታት ህድኣት ርሒቁዋ ዘሎ ሶማልያ ሓጋዚ‘ዩ ኢሎም።
ባይዶኣ ኣብ ኢድ መንግስቲ ኣትያ፡ቤት ምኽሪ ፀጥታ'ውን ደገፉ ይገልፅ
ሓይሊ ዓቃቢ ሰላም ብ6 ሽሕ ንክውስኽ ተወሲኑ
ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/መ፣ባይዶኣ ኣብ ቁፅፅር መንግስቲ ሶማልያ ኣብ ዝኣተወትሉ እዋን ንበዝሒ ዓቃቢ-ሰላም ሕብረት ኣፍሪቃ ብሽዱሽተ ሽሕ፣መጠን በጀቱ ድማ ብ250 ሚልዮን ንክውስኽ ምውሳኑ፣ንፃዕሪታት ሰላምን ዕርቅን ሓጋዚ ከምዝኸውን ተገሊፁ።ንሰላም ሶማልያ ዘቋምት ኮንፈረንስ ለንደን‘ውን ተኸፊቱ።


text:
ግናኸ ንሕና ገና ሓጥኣን ከሎና ክርስቶስ ኣብ ክንዳና ሞይቱ እዩ እሞ፡ ኣምላኽ እታ ፍቕሩ ንኣና በዚ የርኢ ኣሎ።ሮሜ 5፡8
ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ካብ ዘሎ ምሳሌኣዊ ዛንታታት ብዝለዓለ ካብ ዚጥቀሳ ሓንቲ "ዛንታ ወይ ምስላ ናይቲ ጥፉእ ወዲ" እያ። ካብቲ ሃብታም ኣቦኡ፡ "እቲ ዚግበኣኒ ርስቲ" ምቐለኒ ኢሉ ነቦኡ ዳርጋ ኣገዲዱዎ መገዱ ቐጸለ። ኣቦኡ ዋላኳ እንተዘይፈተወ ስለቲ ግቡእ መሰል ወዱ ግና ኪዓግቶ ኣይደለየን። ምቅሊቱ ሒዙ ዝኸደ እዚ ወዲ ግን ኣይነፍዐን።
እኳ ደኣ ገንዘቡ ኹሉ ምስ ሓጥኣን ዘርዩ ወድአ እሞ ናብ ባርነት ወደቐ። ካብ ቅድሚ ዓለም ኮነ ካብ ቅድሚ ኣቦኡ መሰል ዘይብሉ ምዃኑ ድማ ዋላ ባዕሉ ተኣመነ። ካብዚ ንንዮ እዚ ወዲ እዚ ኣብ ናቱ ክእለት ኮነ ዚውንኖ ነገር ምውካሉ ምማት ጥራይ ነበረ።
ካብዚ እተላዕለ ድማ እዩ ባርያ ብባርያኡስ ኣብ ቤት ኣቦይ ባርያ ምዃን ይሕሸኒ ኢሉ ዝመረጸ። ኣብ ዓለም ተደርብዩ ካብ ዚመውትሲ ኣብ ቤት ኣቦኡ ባርያ ምዃን ከምዚበልጽ ረኣየ፡ እዚ ብዝመኸረ ድማ እዩ ምስ ኣቦኡ ኪራኸብ ዕድል ዝረኸበ፡ ኣቦኡ ግና ዝኾነ ነገር ኪገብረሉ ዚግደድ ኣይኮነን። ነዚ ሓጥእ፡ ዘራዊ፡ ከንቱ ዝኾነ ወዲ እዚ እንታይ ኪረኽቦ ምተገብአ? እቲ ፍርዲ ብመሰረት ሕጊ ፍጥረት ዓለም ፍሉጥ እዩ፡ ምድርባይ ምውጋዝ ማእሰርትን ኪነኔ ሞትን!
እቲ ዝሰዓበ ግና ፍጹም ኣንጻር እዚ እዩ። እዚ ሃብታም ብሩኽ ኣቦ እዚ ካልእ ልቢ እዩ ዘለዎ እሞ ንወዱ ብዝረኣየ ልቡ ተገላበጦ። ሕንቕንቕ እናበለ ድማ ሓቚፉ ሰዓሞ። ዋላኳ እቲ ወዲ "ወድኻ ክበሃል ኣይግበኣንን። ኣይበቅዕን እየ" ባርያኻ ክኸውን እንተበሎ፡ "የለን" ብምባል ኣቦኡ "ብሉጽ ክዳን ኪኽደን፡ ቀለቤት ኪእሰረሉ፡ ከምኡውን ስብሕቲ ላም ክትሕረደሉ" ድግስ ኪድገሰሉን ደኣ ኣዘዘ። ዝሓጥኦ ዘባኸኖ ዝዘረዎ ከም ሓደ ነገር እኳ ኣይተላዕለን። ኣብ ክንድኡ ግና ወዮ ኣቦ "እዚ ወደይ እዚ" ኢሉ ውልድነቱ ኣስመረሉ። እዚ እዩ ዮሃንስ ብዛዕባቶም ጥፉኣት ዝነበርና ክርስትያን ዚዝክር፦ "ርኣዩ፡ ውሉድ ኣምላኽ ክንበሃል እቲ ኣቦ ከመይ ዝበለ ፍቕሪ ሃበና! ከምኡውን ኢና።" (1ዮሃ 3፡1)
ኣዝዩ ዚገርም ብጽሒት እዩ። ድርቡይ እየ፡ ሓጥእ እየ፡ ዘራዊ እየ፡ ከንቱ እየ፡ ኣባኻኒ እየ ክትብል ጸኒሕካ፡ ብኡ ብኡ "ወደይ" ክትበሃል፡ ካብዚ ዚዓቢ ውህበት ፈጺሙ የለን!
"እዚ ወደይ ሞይቱ ነይሩ (ህያው ኮይኑ) ሓውዩ፡ ጠፊኡ ነይሩውን ተረኺቡ እዩ" ዝበለ ኣቦ (ሉቃ 15፡23-24) ተግባር ናይቲ ወዱ ኣይረኣየን። ጥፍኣቱ፡ ዕልወቱ ኪዝክርውን ኣይፈተወን። ነዚ ሕያዋይ ኣቦ፡ ባህ ዘብሎስ "መንነቱ" ደኣ እዩ። "ውሉድ" እዩ፡ ሓጢኣት ኮነ ካልእ ነቲ ናይ ውሉድነት ሓቂ ኪሓኮ ኣይክእልን እዩ። ከመይሲ ኣምላኽ ፍቕሩ ዘለኣለማዊ ብምዃኑ እዩ ወዱ ዝሃበ። ብርግጽ ሰብ ብሰሪ ሓጢኣቱ ይመውት፡ ግናኸ እዚ "እንተዘይተነሳሕኩም" እዩ (ሉቃ 13፡3)። እቲ ውሉድ ኣብ ዝሃለወ ሃልዩ ውሉድ እዩ። እዚ ምስ ዚዝክር ወዲ ሰብ ኣብ ዘበለ ኣቢሉ ጠፊኡ እኳ እንተነበረ ናብ ኣቦኡ ምተመልሰ፡ እቲ ሽግር ግና ሰብ ነዚ ስለዚርስዕ እዩ፡ ሰብ ነቲ "ፈልፋሊ ህያው ማይ" ሓዲጉ ናብ "ማይ ዘየዕቁር ነቓዕ ሓጽብታት" ስለዚኸይድ እዩ።" (ኤር 2፡12)
ኣብ ክንድ'ዚ ግን እቲ "ኣብ ቤት ኣቦይ ብዙሓት ባሮት ... ይጸግቡ፡ ኣነ ኸኣ ኣብዚ ብጥሜት እመውት ኣለኹ ...፡" ዝበለ ኹሉ ናብ "ኣቦ" ምምላሱ ዘይተርፍ እዩ። እዚ ዚኸውን "ድምጺ ኣቦ" ምስእተለሊ፡ ምስእትሰምዕ ምስእትዝክር እዩ። "ነቓዕ ሓጽብታት" ወይ ኣማራጺ ዚኾነካ ነገር ወይ ምህሮ ወይ ተስፋ እንተሓዝካ ግን መመሊሱ ካብ ዝኽሪ "ኣቦ" ካብ "ህይወት ምስ ኣምላኽ" ከምዜርሕቐካ ርግጽ እዩ።
ናብ ቀንዲ ሕቶና ክመጽእ። እዚ ኣቦ ነቲ "ጥፉእ ወዲ" ኪቕበል እንታይ ዘገድዶ ኣለዎ? ዋላሓንቲ! እቲ ንክርስትና ካብ ካልእ እምነታት ፍልይ ዜብሎ ሓቂ እምበኣር እዚ እዩ። ንሕና ነቲ እግዚኣብሄር ኣምላኽ ዝገበረልና ምብጃው እንበቅዕ ሰባት ኣይኮንናን። ንሕና ከምቲ ሃዋርያ ጳውሎስ ዚገልጸና "ነቲ ናይ ስጋን ናይ ሓሳባትን ድሌት እናገበርና፡ ቀደም ብትምኒት ስጋና ... ንነብር ነበርና፡ ... ብባህርይና ደቂ ቁጥዓ ነበርና።" (ኤፌ 2፡3) ካብዚ እተላዕለ ዚግበኣና ፍርዲ፡ ውርደትን ቁጥዓን እዩ ነይሩ። እቲ ብክርስቶስ ኣቢልና ዝረኸብናዮ ግን "ውሉድ" ክንበሃል እዩ። እዚ ዘይግበኣና ሓልዮት እዚ ከኣ እዩ "ጸጋ" እናተባህለ ዚጥቀስ። ብዝኾነ ይኹን መገዲ ክንረኽቦ ዘይግበኣና ምርካብና ካብ ሕጊ ተፈጥሮ ወጻኢ እዩ። ብመሰረት ፍርዲ ብጽሒትና ሞት እዩ ዝነበረ፡ ንሕና ግና ህይወት አረ ህይወት ምስ ተረፉ እኳ እወ ህይወት ዘለኣለም ረኸብና። እዚ ብመሰረቱ መስተንክር እዩ። በዚ ኸኣ እዩ ምስ ዝኾነ ዓይነት ፍልስፍና ዝተፈላለዩ እምነታት ዚጻረር ዚገብሮ።
"ጸጋ" ኣምላኽ ጥራይ ዜርእዮ መለኮታዊ ባህርይ እዩ። ከምቲ ነቲ ጥፉእ ወዲ ካብ ንቡር ወጻኢ ዝኾነ ሓልዮት እተገብረሉ፡ ኣምላኽ ንዓና ክንዲ ሞት ህይወት፡ ክንዲ ፍርዲ ምሕረት፡ ክንዲ ባርነት ከኣ ውልድነት ሃበና። ንጸጋ ግና ጸጋ ዘብሎ ካብዚ ሕልፍ ዝበለ ነገር ድማ ኣለዎ።
ኣቦ እቲ ጥፉእ ወዲ ዘርኣዮ ለውሃት እዚ እዩ። "ሓድሽ ክዳን ክደንዎ፡ ቀለቤት ግበሩሉ፡ ስብሕቲ ላም ሕረዱሉ፡ ንተሓጎስ ድማ፡" እዚ እዩ ነይሩ እቲ ምላሽ። እዚ እዩ ጸጋ! ንዝሰዓረ ዚግባእ፡ ንንጉስ ዚግባእ፡ ንክቡር ሰብ ዚግባእ ኣቀባብላ ተገብረሉ። እዚ እዩ ዕጻ ናይቶም ኣምላኽ ዝጸውዖም ሰባት፡ "... ጸውዖም፡ ... ኣጽደቖም ... ኣኽበሮም።" እዚኦም እዮም እቶም ሰናይ ኣምላኽ ዝተገብረሎም። (ሮሜ 8፡30) አጋ፡ ምልኣት ዘለዎ ልግሲ ኣምላኽ እዩ።
ካብዚ ክንብሎ ዝጸናሕና ከምእነስተብህሎ "ጸጋ" ዚበሃል ሓደ ሕልፍ ዝበለ ሓልዮት ጥራይ ዘይኮነስ ኣዝዩ ዚዓዝዝ ኪኸውን ከሎ እዩ። እዚ ዜርእዮ ዕቤት ልግሲ ናይቲ ኣካል እዩ። ብዘመን ኣስቴር ንኣብነት ንጉስ ኣሓሽዌሮስ ናይ ፋርስ ዝገበሮ "ከም መጠን ልግሲ እቲ ንጉስ ..." ነይሩ። (ኣስ 1፡7) እዚ ኸኣ ንዕቤቱን መንግስቱን ዚገልጽ ነይሩ። ኣብ ኣርእስትና ድማ ነቲ ጥፉእ ወዲ ዝተገብረሉ ድግስ፡ ዕቤትን ስልጣንን ኣቦኡ ዜርኢ እዩ። ወዮ ጥፉእ ወዲ ግና ንዕቤት ኣቦኡ ኪመዝኖ ክሳዕ ዘይክእሎ ነበረ፡ ምኽንያቱ ሚዛኑ ካብ ንቡር ኣተሓሳስባ፡ ካብ ሓሳብ ሰብ ኪሓልፍ ዘይከኣሎ እዩ። ኣምላኽ ንዓና "ጸጋኡ" ኬገርመና ጥራይ እዩ ዚነብር። ንዓና ጥራይ ዘይኮነ ድማ ንመላእኽቲ እኳ ኣዝዩ ዘገርሞም እዩ። (ሮሜ 3፡10)
ንርኣዮ እሞ እቲ ለውሃትን ውህበትን ኣምላኽ "ንሕና ገና ሓጥኣን ከለና ክርስቶስ ኣብ ክንዳና ሞይቱ እዩ እሞ ኣምላኽ እታ ፍቕሩ ንዓና በዚ የርኢ ኣሎ።" (ሮሜ 5፡8) ኩሉ እቲ መንነት ኣምላኽ ኣብዚ ተጠቓሊሉ ኣሎ። ኩሉ ዘለዎ እዩ ወፍዩ። እዚ ልግሲ እዚ ኣዝዩ ብዘይ ልክዕ ዚሓልፈና፡ ዚዓብየና፡ ኣብ ኣእምሮና ከነቚሮ፡ መርሚርና ክንበጽሖ ዘይከኣለና እዩ። ልዕል ዚብለና ስለዝኾነ ዕቤት ኣምላኽ ንዓና መስተንክር እዩ። ብመጠን ብዝሒ ሓጢኣት፡ ፍርዲ ሞት ኪፍጸም ተበዪኑልና። ግናኸ ነዚ ዚስዕር ምሕረት ኣምላኽ ብክርስቶስ ተገልጸ። እዚ ጸጋ እዚ ከም መጠን ልግሲ ኣምላኽ ብምዃኑ ኣዝዩ ዕዙዝ እዩ። ምስቲ ፍርዲ ዘይመዓራረ ሕልፍ ዝበለ እዩ።
እቲ ምኽንያት እዚ እዩ። ሕጊ ብዛዕባ ፍርዲ ሓጢኣት ኣመልኪቱ ኪፈርድ ከሎ ብመጠን እቲ እተገብረ ምግሃስ እዩ። ጸጋ ካብ ሓጢኣት ኣይኮነን ዚነቅል። ካብ ኣምላኽ ካብ መንነቱ እዩ።
"ግናኸ እቲ ውህበት ጸጋ (ኣምላኽ) ክንድቲ ኣበሳ ኣይኮነን። ብኣበሳ ሓደ ሰብኣይ ብዙሓት ሞይቶም እዮም እሞ፡ እቲ ጸጋ ኣምላኽ ውህበቱን ብጽድቂ እቲ ሓደ ሰብኣይ፡ ማለት የሱስ ክርስቶስ ናብቶም ብዙሓት እምብዛ ይዓዝዝ እዩ።" (ሮሜ 5፡15)።
እዚ ማለት - "ጸጋ" - ብዓቐን ምስ ዝተገብረ "ሓጢኣት" ኣይመዓራረን እዩ ማለት እዩ። ጸጋ ምስ ሓጢኣት ኣይመናጸርን እዩ። ሓጢኣት ከም እኒ ሓሶት፡ ስርቂ፡ ምንዝር፡ ቅትለት ... እናተባህለ ኪዝርዘር፡ ኪፍቀድ ይከኣል እዩ፡ ጸጋ ኣምላኽ ግና ኣይልካዕን ኣይብጻሕን እዩ። ምንጪ ኩሉ እንፈልጦን ዘይንፈልጦን፡ ዝበጻሕናዮን ዘይበጻሕናዮን ሰናይ እዩ። ዕዙዝ ዜብሎ ድማ ከም መጠን ልግሲ ኣምላኽ ክሳዕ ምሃብ ወዱ ስለዚበሕ እዩ። ንዓና ንደቂ ሰብ ይሓልፈና ይመልኣና ይዓዘና እዩ።
እቲ ፍልልይ ብዘይ መጠን ዓብዪ እዩ። ሕጊ ብዛዕባና ብዛዕባ ደረት ዘለና ደቂ ሰብ ዚዛረብ ጽሑፋዊ እይ። ንሕና ክንመጣጠሮ ዚወሃበና ኣፈናዊ ባህርይ ኣምላኽ ዜርኢ ገጽ እዩ። ዋላኳ ንዕኡ ፈጺሙ ኪገብሮ ዚኽእል እንተዘይሃለወ፡ ምስ ጸጋ ኣምላኽ፡ ምስቲ ፍጹም ባህርዩ፡ ከተመዓራርዮ ግና ፈጺምካ ኣይከልን። እምበኣርከ፡ እቲ "ግበር ኣይትግበር" ናባና ዚጥምት መስትያት ካብ ኮነ፡ ጸጋ ተባሂሉ ዘሎ ሓልዮት ግና ብዛዕባ ዕቤትን ልግስን እግዚኣብሄር ዚዛረብ ምስጢር እዩ። ንሕና ብሕጊ ኢና ንዕቀን፡ ኣምላኽ ግና ብጸጋኡ እዩ ዚምዘን። ሕጊ ካብ ሸኻ ዚርከብ ቀላይ ወይ ሓጽቢ እንተኾነ፡ ጸጋ ግና ንዓለም ዚኸባ ውቅያኖስ እዩ። ሕጊ ክርእዮ እምበር ክበጽሖ ኮነ ክትንክዮ ዘይከኣለኒ መስትያት ህይወተይ ኪኸውን ከሎ፡ ጸጋ ኣምላኽ ግና ህይወተይ እተረምስሶ በረኸት እዩ።
ሕጊ "ይዋእ ኣነ ምግዱር ሰብ፡ ካብዚ ናይ ሞት ስጋስ መን ኮን ኬድሕነኒ እዩ!" ኢልካ ተስፋ ኣብ ምቕባጽ ይውሕጠካ። (ሮሜ 7፡24)። መዋጽኦ ዘይብልካ ድርቡይ ፍጥረት ምዃንካ ቀሊዑ የርእየካ። እዚ ርኢኻ ካልእ ኣማራጺ፡ ወይ መዋጽኦ ምንዳይ እንተቐጸልካ፡ ኣብ ተስፋ ምቕባጽ ኢኻ እትወድቕ። መወዳእትኡ ድማ ኩነኔን፡ ኩሉ እቲ ኣብ ዓለም ዘሎ ከንቱነትን እዩ። ከምቲ ጥፉእ ወዲ ናብ ልብኻ እንተተመለስካ ህድእ እንተበልካ ግና፡ ወዓል ሕደር ከይበልካ ወይ ‘እትሓይሽ መዓልቲ' እናበልካ ከይተጸበኻ ‘ናብ ቤት ኣቦይ ክኸይድ' ትብል እሞ ነቲ "እምበኣርሲ ሕጂ ነቶም ብክርስቶስ የሱስ ዘለዉ ኩነኔ የብሎምን" ዚብል ቃል ተስፋ ትሙከሮ። (ሮሜ 8፡1) እዚ ቀጻሊ ዚረአ ክርስትያናዊ ሓቂ ጸጋ ኣምላኽ እዩ። ዕምቆቱ ድማ ኣብቲ ዕለታዊ ምስ ሓጢኣት ዘሎ ቃልሲ ብመንፈስ ምምልላስ እዩ ዚግለጽ።
ጥርዚ ናይ ጸጋ ኣብቲ ሰብ ኪረአ ከሎ እዩ። ማለት፡ መጀመርያ ጸጋ ኣምላኽ ኣብ መንነቱ ተዓቚሩ እዩ ዝነበረ። ብክርስቶስ የሱስ ኣብቶም ዝኣመንና ኪግለጽ ከሎ ግና ዝያዳ ጎሊሑ ይረአ። ምኽንያቱ፡ እግዚኣብሄር እቲ ካብ ዘለኣለም ተሰዊሩ ዝነበረ መለኮታዊ መንነቱ ማለት እቲ "ኣዒንቲ ዘይረኣያኦ፡ ኣእዛን ዘይሰምዓኦ ኣብ ልቢ ሰብ ድማ ዘይተሓስበ" "ጸጋኡ" ብዘሎ ኣባና ምስ ኣውሓዞ፡ ኣባና ኣብቶም እንኣምን ከም መጠን ልግሱ እዩ ተጋሂዱ። እዚ ብፍላይ ንሕና ንእኡ ምስተኣዘዝና ነቲ ናይ ምድሓንና ወንጌል ብቓልን ብግብርን ምስሰመርናዮ ሽዑ ነቶም ኣብ ሰማያት ዘለዉ ስልጣናትን መላእኽትን ድማ ተገልጸሎም። ዓለም እትርእዮ'ውን ነዚ እዩ። ጎይታና የሱስ ክርስቶስ ድማ መልክዕ እቲ ዘይረአ ኣምላኽ ከምኡ ኢሉ ንኹሉ ፍጡር ብምርኣዩ፡ ማለት ኣባና ብምግሃዱ ጸጋ ኣምላኽ ብኸምዚ ንኹሉ ተጋሂዱ። ካብዚ እተላዕለ እዩ ካብዚ መጠን ዘይብሉ ዕዙዝ ልግሲ ኣምላኽ፡ ሓጥኣን ሰባት ንክርስቶስ እኳ እናረኣናዮ ኣይንመውትን። እቲ ዘይከኣል እምበኣር ተኻእለ። ከመይሲ ከምቲ ጽሑፍ ዚብሎ እቲ ንሰብ ዘይከኣሎ ንኣምላኽ ቀሊል እዩ።
ዕዙዝ ጸጋ ኣምላኽ ኣብዚ እዩ ዘሎ "ሓደኳ ጻድቕ የልቦን እሞ ብእምነት ብጸጋ ኢኹም ዝደሓንኩም፡ እዚ ኸኣ ውህበት ኣምላኽ እዩ።" ሓደኳ ኪድሕን ዚግብኦ የልቦን። ሓደኳ ብህይወት ኪነብር ዚግብኦ የልቦን። ግናኸ ኣምላኽ ነዚ ሓለፍ ኢሉስ "መሰል ውልድነት" ሃበና። ብዘይ ገለ ቅድመ ኩነት ናብ ዙፋን ጸጋኡ ምእታው ረኸብና። ክብሩ ክንርኢ ንሕና ድማ ክንነብር በቓዕና። እዚ እዩ ልግሲ መንግስቱን ዕቤቱን ፍቕሩን። ኣመና ዕዙዝ ጸጋ ኣምላኽ!
ነዚ ኬርኢ ዝደለየ ሃዋርያ ጳውሎስ፡ ንሕግን ጸጋን ዘይራኸብ ጋግ ከምዘለዎ ንሰብ ቆረንቶስ ገለጸሎም። ድሕሪ ዝርዝራዊ ትንታነ ከምዚ ኢሉ ይድምድም። "... በዚ ወገን እዝስ እታ ኽብርቲ እኳ ብምኽንያት እቲ ዚዓዛ (ካብኣ ዚበልጽ ክብሪ) ክብርቲ ኣይኮነትን።" (2ቆረ 3፡11) እታ ክብርቲ ተባሂላ ዘላ "ኪዳን ሕጊ" እያ፡ እቲ ዚዓዛ ክብሪ ድማ "ኪዳን ጸጋ" እዩ። ናይ ጸጋ ኣምላኽ ክብሪ ኣዝዩ ዕዙዝ እዩ። ኣዳም ብዝገበሮ ሓጢኣት ናብ ብዙሓት "ዘይምኣዛዝ" ስለዝሓለፈ ብዙሓት ከኣ ኣብቲ "ግብሪ ዘይምእዛዝ" ስለዝሓበሩ፡ ሞት ናብ ኩሉ ሰብ ሓለፈ። ነፍሲ ወከፍ ሰብ ብውልቁ ድማ ሓጢኡ እዩ እሞ "ሞት" ንነፍሲ ወከፍ ዚግብኦ ኮነ። ናይ ጸጋ ነገር ግን ፍሉይ እዩ። ሓደ፡ ንሱ ድማ የሱስ ክርስቶስ ጥራይ እዩ ግብሪ ጽድቂ ገይሩ። ግናኸ ብውህበት ጸጋ፡ "ህይወት" ናብቶም ሓንቲውን ትኹን ግብሪ ጽድቂ ዘይገበሩ ብኸምኡ ሓለፈ።
ሞት ንኺመውት ሰብ ኪሓጥእ ኔሩዎ፡ ምኽንያቱ "ዓስቢ ሓጢኣትሲ ሞት እዩ።" (ሮሜ 6፡22) ህይወት ንኺረክብ ግና ሰብ ግብሪ ጽድቂ ኺገብር ኣየድለዮን። ምኽንያቱ "ውህበት ጸጋ ኣምላኽ" እዩ "ብክርስቶስ የሱስ ናይ ዘለኣለም ህይወት" ዚህብ። (ሮሜ 6፡23)
እዚ ዜርእየና፡ ኣምላኽ ኣብቲ ንደቂ ሰብ ንምድሓን ዝመኸሮ ምኽሪ ረዳኢ ስለዘይደለየ እዩ። "ኩሉ ካብኡን ብእኡን ንእኡን እዩ እሞ ንእኡ ንዘለኣለም ክብሪ ይኹኖ።" (ሮሜ 11፡36) ቀሊል ትምህርቲ ኣይኮነን ትምህርቲ ጸጋ፡ ረዚን ሓቂ እዩ። ገለ ሕዋስ እንተኣትዩዎ ድማ ኣብቲ ዘለኣለማዊ ምደብ ኣምላኽ ምሕዋስ ብምዃኑ ዓብዪ ስሕተት እዩ። ሓደኳ ኣብ "ጸጋ ኣምላኽ" ዚዋሳእ መዓይይቲ የልቦን። ኩሉ "ውህበት ኣምላኽ" ከም መጠን ልግሱ እዩ። (ሮሜ 2፡6) ሃዋርያ ጳውሎስ ነዚ ኣብ ኩሉ መልእኽታቱ ጸቒጡ እዩ ዚዛረበሉ። ምኽንያቱ ኩሉ ሕዋስ ዘበለ ጽዩቕ ክዳን እዩ እሞ ነቲ ንጹህን ቅዱስን ኪዳን ኣምላኽ ዚጽይቕ ጸያቒቶ እዩ።
ዕዙዝ ጸጋ - ክርስትያናዊ ምስትንታን
Typography
- Font Size
- Default
- Reading Mode


text:
Radio Erena: 09 August 2018
መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ኣብ ክልል ሶማል ተፈጢሩ ምስ ዘሎ ጸጥታዊ ኩነታት ብምትእስሳር፣ ኣብቲ ዞባ ኣገልግሎት ኢንተርነት ኣቋሪጽዎ ከምዘሎ ኣብ ፓሪስ ዝመደበሩ ኣህጉራዊ ትካል፣ ጋዜጠኛታት ብዘይ ዶብ ገሊጹ።
እቲ ብቀዳማይ ሚኒስተር ኣብይ ኣሕመድ ዝምራሕ መንግስቲ፣ ኣብ ኢትዮጵያ ዝኾነ ይኹን መርበብ ሓበሬታ ከይዕፈንን ኣብ ወጻኢ ሃገር ዝርከባ ማዕከናት ዜና ኢትዮጵያ ከኣ ናብ ሃገርን ኣትየን ክሰርሓ ክፈቅድን እንከሎ፣ ድሕሪ’ቲ ካብ ዝሓለፈ ዓርቢ ኣብ ክልል ሶማል ዝተኸስተ ናዕቢ ግና ኣገልግሎት ኢንተርነት ከምዝቋረጽ ጌርዎ ኣሎ።
ቅድሚኡ ንዝነበሩ መራሕቲ፣ ንህዝቢ ካብ ሓበሬታ ምግላሎም ክወቅስ ዝጸንሐ ሓድሽ መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ጸጥታዊ ስግኣት ብምምኽናይ፣ ኣገልግሎት ኢንተርነት ብምዕጻው ብትካላት ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላት ይንቀፍ ኣሎ።
ኣብ ክልል ሶማል ኣብ መንጎ ሰራዊት እቲ መንግስትን ፍሉያት ሓይልታት ናይቲ ክልል ብዝተኻየደ ግጭት 10ታት ሰባት ክቕተሉን ክቖስሉን እንከለዉ፣ ኣሽሓት ከኣ ካብ መነናብርኦም ተመዛቢሎም ኣለዉ።
ሰራዊት መንግስቲ ኢትዮጵያ ንዝበዝሐ ክፋላት እተን ግጭት ዝተጎሃሃረለን ከተማ ታት ጅግጅጋን ድሬዳዋን ከምዝተቖጻጸረን ይግለጽ እኳ እንተሎ፣ ጸጥታ ናብ ንቡር ከምዘይተመልሰ’ዩ ዝሕብር።
ኣማሓዳሪ ናይቲ ክልል ዝነበረ ዓብዲ ማሕሙድ ዑመር ብሰራዊት ኢትዮጵያ ካብ ስልጣኑ ተኣልዩ ናብ ቤት ማእሰርቲ ከምዝተወስደ ዝተፈላለዩ ወገናት ይጠቕሱ እኳ እንተለዉ፣ እቲ ኣማሓዳሪ ወከልቲ ህዝቢ ብዘቕረብዎ ጠለብ ካብ ስልጣኑ ከምዝተሰናበተን ብስራሕ ጉዳይ ናብ ኣዲስ ኣበባ ከምዝገዓዘን ከኣ ካልኦት ይጠቕሱ።
ይኹን’ምበር መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ንኣገልግሎት ኢንተርነት እቲ ክልል ኣቛሪጽዎ ስለዘሎ፣ ብመንገዲ መርበባት ቅኑዕ ሓበሬታ ንምርካብ ኣጸጊሙ ከምዘሎ ይግለጽ።
====================


text:
ማዓልቲ መስዋእቲ ከቢረ ኣብ ርያድ
ጅምዓት ዕለት 3/4/2015 ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ጨንፈር ርያድ ነቲ ኣብ ልዕሊ ኣቦ-ስዉኣት ሸኽ ዓ/ቃድር መሓመድ ሳልሕ ከቢረ ብዕለት 28 መጋቢት 1949 ብኢድ ካሓድቲ ዝተፈጸመ መቅተልቲ ኣብ ከተማ ኣስመራ ብኽብ ዝበለ ዝኽሪ ኣብዒሉ።
ኣብ ማዓልቲ ሽኽ ዓ/ቃድር ከቢረ ዝተሳተፉ ክቡራት ኣጋይሽ ፡ ሶፊያ ሽኽ ዓ/ቃድር ከቢረ( ጓል ስዉእ ሽኽ ዓ/ቃድር ኪቢረ) ተጋዳላይ መምህር ኢብራሂም ቀደም፡ ብሮፈሶር ዶክቶር ጀላለዲን መሓመድ ስላሕ፡ ደራስን ጻሓፍን መምህር ኣውልኬር ዓ/ሓፊዝን ኢዮም።
ከምኡ’ውን ኣቦ-መንበር ማእክላይ ሽማግለ ሙሃንድስ ኑር እድሪስ፡ ዓበይቲ መሻይኽ፡ ብዝሒ ቁጽሪ ዘለዉም ኤርትራውያን ነበርቲ ከተማ ርያድ፡ ኣባላት ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ተሳቲፎም።
መኽፈቲ ብቁርኣነል-ከሪም ድሕሪ ምጅማር፡ ንሽኽ ዓ/ቃድር ከቢረን ንኹሎም ስዉኣት ኤርትራ ዱዓ ተገይሩ፡ ቀጺሉ ኣቦ-መንበር ማእከላይ ሽማግለ ሰልፊ ብሓፈሻ ንኹሎም ተሳተፍቲ ብፍላይ ካኣ ንኽቡራት ኣጋይሽ እንኵዕ ዳሓን መጻእኩም ድሕሪ ምባሉ፦
ቀጺሉ ኣብ ኩለን ጨንፈራት ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ዝካየድ ዓመታዊ ዝኽሪ ንሓርበኛ ኣቦ-ስዉኣት ሽኽ ዓ/ቃድር ከቢረ ንኽብርን ዝኽርን ኩሎም ስዉኣት ኤርትራና ኢዩ ክብል ገሊጹ።
ቀጺሎም መደረ ዘስምዑ ፡ ተጋዳላይ መምህር ኢብራሂም ቀደም፡ ብሮውፈሶር ዶክቶር ጀላለዲን መሓመድ ሳልሕ፡ ምክትል ኣቦ-መንበር ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ መምህር መሓምድ ሳልሕ ሓጎስ ፡ ደራስን ጻሓፈን መምህር ኣወልኸር ዓ/ሓፊዝ፡ ጻሓፋይን ንጡፍ ኣብ ጉዳይ መሰልን ዓ/ራሕማን ሰይድን ኢዮም።
ኣቲ ብወገን ተሳተፍቲ ዝተዋህበ መደረ ንስዉእ ሽኽ ዓ/ቃድር ከቢረ ከም መሪሕ ግደ ዝነብሮ ኣብ ሃገራውነቱ ይኹን ሕልየቱ ንድሕነት ሃገሩን ህዝቡን ዝኸፈሉ ክቡር ሂወቱን ታሪኹን ዝቶከረ ኢዩ ነይሩ ፡ ክምኡ’ውን ተሳተፊቲ ከም ዝገለጽዎ፡ ካብቲ ናይ ሽኽ ዓ/ቃድር ከቢረ ታሪኽ ዓቢ ትምህርቲ ክንቀስምን ብተግባር ክንሰርሓሉን ፡ ክምኡ’ውን እዚ ታሪኽ እዚ ኣብ ጽሑፍ ተጻሒፉ ክስነደን መጻኢ ወለዶ ክማሃርሉን ከምዘለዎም ሓቢሮም።
ቀጺላ ቃላ ዘስመዐት ወ/ሮ ሶፊያ ዓ/ቃድር ከቢረ ፡ ኣነ ኣብዚ ምሳኹም ብምስታፍይ ብጣዕሚ ሕጉስቲ ኢየ ብሓቂ ካኣ ሎሚ ዝተወለድኩ ኮይኑ ተሰሚዑኒ ድሕሪ ምባላ ፡ ንሰልፊ ናህዳ ኤርትራን ንኹሎም ትሳትፍትን ምስጋና ኣቅሪባትሎም።
ቅድሚ መደብ ምዝዛሙ፡ ተሸለምቲ ናይዚ ዓመት ብኢድ ሙሃንድስ ኑር እድሪስ ተሸሊሞም ፡ ተጋዳልይ መምህር ኢብራሂም ቀደም፡ ብሮፈሶር ዶክቶር ጀላለዲን መሓመድ ሳልሕ ፡ መምህር ዓ/ራሕማን ሰይድ፡ መምህር ኣውልኸር ዓ/ሓፊዝ ፡ ወ/ሮ ሶፊያ ዓ/ቃድር ከቢረን።
ተሳተፍቲ ካብ ዘስምዕዎ ቃል ሸኽ ዓ/ቃድር ከቢረ ምእንቲ ህዝብን ሃገርን ንዝበርከትዎ ዓቢ ኣበርክቶ፡ ንኽብረቶም ካኣ ናብ መዕርፎ ነፈርቲ ዝወስድ መንገድን ክምኡ’ውን መዕርፎ ነፈርቲ ኣስመራ ብስሞም ክጽዋዕ ተሳተፍቲ ተላቢዮም፡ ዝኽሪ ማዓልቲ ኣቦ-ስዉኣት ሸኽ ዓ/ቃድር ከቢረ ኣጋ ወጋሕቲ ዕለት 4/4/2015 ድሕሪ ምጭራሹ፡ እንሻኣላህ መጻኢ መበል 67 ዓመት ዝኽሪ ስዉእ ሸኽ ዓ/ቃድር ከቢረ ኣብ ከተማ ኣስመራ ክነብዕል።
ኣብ ፍርቂ ወርሒ መጋቢት 2015 ጨንፈር ርያድ ፡ ንመምህር ኢብራሂም ቀደምን ንመምህር ዓ/ራሕማን ሰይደን ከምኡ’ውን ካድራት ሰልፊ ዝተሳተፍዎ ክምዝተራኸቦም ክፍሊ ዜና ሓቢሩ።
ቤት ጽሕፈት ክፍሊ ዜና
ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ
4/4/2015
Short URL: https://english.farajat.net/?p=9493


text:
ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣብ ኣሜሪካ ብሰንኪ ኣብ ዝተማህርሉ ዓውዲ ስራሕ ምስኣኖም ልዕሊ ሓደ ሚልዮን ዝግመቱ ስደተኛታት ምሩቓት ኮሌጅ ኣብ ትሑት ክእለት ዝሓትት ስራሕ ተዋፊሮም ከምዘለው ተገሊጹ። እዚ ድማ ነቲ ብዙሕ ዓቕሚ ዘድልዮ ዓውዲ ቴክኖሎጂ ዘጠቓልል ምኳኑ ተገሊጹ’ሎ። ስለዝኾነ ድማ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ከተማ ሳን ፍራንሲስኮ ዝርከብ ሓደ ናይ ቴክኖሎጂ ትካል ንስደተኛታትን ደለይቲ ስራሕ ምስ ኣስራሕቲ ዝራኸብሉ መድረኽ ኣዳልዩ ኔሩ።
ኣብታ ዝበዝሓ ትካላት ቴክኖሎጂ ኣሜሪካ ዝርከብሉ ብሲሊኮን ቫሊ ዝፍለጥ ኣብ ከተማ ሳን ፍራንሲስኮ ዝርከብ ቦታ ደለይቲ ስራሕ ምስ ኣስራሕቲ ዝራኸብሉ መድረኽ ልሙድ ተርእዮ’ዩ። እንተኾነ ነዚ ናይ ሎሚ መድረኽ ፍሉይ ዝገብሮ ካብ ዝተፈላለየ ሃገራት ዝመጹ ኣስታት 50 ስደተኛታት ስራሕ ዝደልይሉ መድረኽ ብምኳኑ እዩ።
ካልድ ቱርክማኒ ካብ ሶርያ ዝመጸ ስደተኛታት ኮይኑ ቀዳማይ ዲግሪ ብዓውዲ ብኮምፒተር ሳይንስ ዝተመረቐ’ዩ። ትምህርቱ ድሕሪ ምዝዛሙ ዝነበራ ቀዳሞት ትሸዓተ ኣዋርሕ ናብርኡ ንምምራሕ ጫማ ብምሻጥ፡ ናይ ገዛ ኣቑሑት ምግጥጣምን መርበብ ሓበሬታ ምድላው ዝአመሰሉ ትሑት አታዊ ዘለዎም ስራሓት ምስርሑ ይገልጽ።
“ሓደ ኣብዚ ዓዲ ዝተወለደ ሰብ ንሰዓት 50 ዶላር ዝረኽበሉ ስራሕ እንዳሰራሕካ ትሑት ኣታዊ ክትረኽብ ብጣዕሚ ዘሕምም’ዩ እንተኾነ ንዓይ ስራሕ ስራሕ’ዩ።”
ካልድ ኣብ ኣፕወርድ ግሎባል ዝተባህለ ክእለት ዘለዎም ስደተኛታት ብሞያኦም ስራሕ ክረኽቡ ዝሕግዝ ትካል ብዛዕባ ስራሕ ምርካብን ምስ ኣሜሪካዊያን ዜጋታት መርበብ ምፍጣርን ዝብል ትምህርቲ ድሕሪ ምውሳዱ ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣብ ዓውዲ ኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ ማናጀር ኮይኑ ይሰርሕ ምህላው ይገልጽ።
ካልእ ኢማኑኤል ኢማን ዝተባህለ ስደተኛ ኣብ ኣፕወርድ ግሎባል ዝሰርሕ ኣብ ኣሜሪካ ስራሕ ኣብ ትደልየሉ እዋን ዘድልዩ ነአሽቱ ነገራት ዓብይ ፍልልይ እዮም ዝፈጥሩ ይብል።
“ ንኣብነት ኣብዚ ኣብ ኣሜሪካ ንሓደ ሰብ ሰላም ክትብል ከለኻ ኮነ ከተዘራርቦ ከለኛ ዓይኑ ዓይኑ ክትርእዮ ኣለኻ። እዚ ድማ ርእሰ ምትእምማን ዘርእይ እዩ።”
ኢማኑኤል ኢማን ካብ ናይጀርያ ዝመጸ ኮይኑ ኣብ መስርሕ ምድላይ ስራሕ ብዙሕ ሓድሽ ነገራት ከምዝተማህረ ይገልጽ።
ኢቫን ቪስሎች ሩስያዊ ስደተኛ ኮይኑ ቅድሚ ሽዱሽተ ወርሒ ናብ ሲሊኮን ቫሊ ምስ በዓልቲ ቤቱ ኣብ ዝመጻሉ ጊዜ ኣብ ዓውዲ ቴክኖሎጂ ስራሕ ምርካብ ቀሊል ምኳኑ ብምእማን ምኳኑ ይሕብር።
“ ኣብ ዓውዲ ኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ ሰብ ሞያ ኢና ስለዝኾነ ድማ ኢና ናብዚ ቦታ መጺእና” ይብል።
ቪስሎች ምስ ዝተፈላለየ ኣብ ዓውዲ ኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ ዝነጥፋ ትካላት ናይ ስራሕ ዕድል ንምርካብ ከምዝፍትን ይገልጽ ምክንያቱ ተስፋ ምቁራጽ ንቪስሎች ምርጫ ኣይኮነን።


text:
ወፈያ/DONATE
በስመኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሓዱ አምላክ አሜን።
ክቡራት ኣንበብቲ፥
ሕጂ እንጥቀመሉ ዘሎና ቤተክርስትያን፡ንሕና እንውንኖ ኣይኮነን። ከምኡ ስለ ዝኾነ ድማ እቲ ግቡእ ቤተ ክርስትያን ክትህቦ እትደሊ ኣገልግሎት ከም'ቲ ግቡእ ይማላእ የለን። ካህናትን ዲያቆናትን፡ መንፈሳዊ ኣገልግሎቶም ንምእመናን ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን ምእንቲ ክዓዝዝ፣ ናትና እንብሎን እንውንኖን ቤተክርስትያን ክህልወና ይግባእ።
እዚ ምእንቲ ክረጋገጽ ከኣ፡ ነፍሲ ወከፍ ሰብ (ምእመን)፡ ዝደቐቐን ዝፈረየን ፋይናንሳዊ ሓገዝ፡ ከም ክእለቱ ከበርክት ብስም መድሓኔዓለም ብኽብሪን ብትሕትናን ንሓትት።
ወነንቲ ናትና እንብሎ ቤተክርስትያን እንድሕር ኮይንና፣ ካብቲ ብዙሕ ክህልወና ዝኽእል ጠቕምታት ገለ ገለ ንምጥቃስ ዝኣክል፣
--- ነፍሲ ወከፍ ዕለተ-ሰንበት ኣገልግሎት (ጉባኤ / ቅዳሴ) ከነካይድን ክህልወናን ይኽእል፥
--- እቶም በዛ ቅድስቲ ዕለት እዚኣ ናብ ካልእ ቤተክርስትያን ክኸዱ ዝግደዱ ዘለው ምእመናን ኤርትራውያን ኣሕዋትን ኣሓትን፣ ኣብ'ቲ ናቶም ዝኾነ ቤተክርስትያን መድሓኔ ዓለም ተጠቀምቲ ይኾኑ፥
--- ቤተ ክርስትያንና ኣብ ዝደለናዮ ሰዓትን ዕለትን ከፊትና ክንግልገለሉ ንኽእል፣
--- ኣብ ቤተ ክርስትያንና ብዘይ ስኽፍታን ሸቑርርታን መደባትና ክንሰርዕ፡ ክንቅይርን ከነተግብርን ንኽእል፥
--- ዲያቆናትናን ኣባላት ትምህርቲ ሰንበትን፣ ተመሃሮ ቆልዑ ትሕቲ ዕድመን፣ መንእሰያትን ብመንፈሳዊ ትምህርቲ ክንሃንጸሉን ከነማዕብለሉን የኽእለና፥
--- ጥምቀት፣ መርዓን፣ ፍትሓትን ኣብ መዓልቱ ከነካይደሉ ንኽእል ............. ወዘተ፣
ስለዚ ሃነጽትን፣ ተሳተፍትን ናይ ቤተክርስትያን መድሓኔዓለም ኣብ ምዃን፡ ኣገዳስነቱ ዕዙዝ ምዃኑ እንዳ ኣተሓሳሰብና፣ ብዓቢዪኡ ከኣ ተጓናጸፍቲ ናይ እቲ ዝዓበየ ጸጋ ናይ መድሓኔ ዓለም ከም ዝኾንኩም ምፍላጥ የድሊ።
ስለዚ እቲ እነበርክቶ ወፈያ፣ ባዕልና እነወፍዮ ፋይናንሳዊ፣ ጉልበታዊ፣ መንፈሳዊ ጥራይ ዘይኮነ፣ ካለኦት ሰባት እውን ናብ ቤተክርስትያንና ክመጹን፡ ንጡፋት ተሳተፍቲ ክኾኑን ምግባር እንተላይ ምዃኑ ክንግንዘብ ይግባእ። ዕላማና ብሓጺሩ ኣብ'ታ ልዕሊ ኹሉ ዝኾነት ናይ ሃዋርያት ጉባኤ፣ ቤት ሰላምን ፍቕርን ዝኾነት ቅድስቲ ቤተክርስትያን ክንተኣኻከብ ኢዩ።
ነዚ ቅዱስ ተግባር ክንፍጽምን ከነተግብርን መድሓኔ ዓለም ንኹልና ይሓግዘና። ኣሜን።
ዋና ጻሓፊ፥ ኣቶ ታረቀ ትኳቦ።


text:
"መንግስቲ ኤርትራ፣ ኣብ ውግእ ናይ ትግራይ ተሳቲፉ ጥራሕ ዘይኮነ ከበድቲ መግሃስታት ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ልዕሊ እቶም ኣብ ትግራይ ዕቁባ ዝሓተቱ ኤርትራዊያን’ውን ፈጺሙ" ክብል ናብ ኮምሽን ቤት ምኽሪ ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ዝቀረበ ሪፖርት ከሲሱ።
ፍሉይ ራፖርተር ኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ኤርትራ መሓመድ ዓብደልሳለም ባቢከር፣ ዋላ’ውን ቅድሚ ኣርባዕተ ዓመታት ኣብ ልዕሊ ኤርትራ እገዳ ኣብ ዘንበረት ጉጅለ ኣባል እንተነበሩ፣ ነቲ ኣብ’ዚ እዋን’ዚ ይነጥፍሉ ዘለው ስራሕ ሓድሽ እዮም።
ነዚ ሓላፍነት’ዚ ካብ ዝርከቡ ካብ ወርሒ ሕዳር ጀሚሩ ኣብ ዘሎ ጊዜ ኣብ ዘቅረብዎ ፈላማይ ሪፖርቶም ግና "ውቅዒት" ኣየዕረፉን። ብዛዕባ’ቲ ኣብ ውሽጢ ግዛኣቱን ኣብ ስግር ዶብን ከበድቲ መግሃስቲ ሰብኣዊ መሰላት ብዛዕባ ዝፍጽም ዘሎ መንግስቲ ግና ሕማቅ ሪፖርት ኣቅሪቦም እዮም። መሓመድ ባቢከር ከምዚ ኢሎም "ኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ምምሕያሾም ዝሕብሩ ወይ ንምምሕያሽ ዝተወሰዱ ስዳሮታት ንምህላዎም ዝሕብሩ ምልክታት የለውን። ብተወሳኺ፣ ኤርትራ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ስግር ዶብ ወሲዳቶ ኣላ። ኣብ ትግራይ ኣዝዩ ዘስካሕክሕ ግህሰት ሰብኣዊ መሰላት ፈጺማ ኣላ።"
ባቢከር ኣብ ዘቅረብዎ ሪፖርት ወትሃደራት ኤርትራ ኣብ ትግራይ አብ ልዕሊ ሰላማዊያን ሰባት ብፍላጥ መጥቃዕቲ ከምዝፈጸሙ፣ ብጅምላ ከምዝቀተሉ፣ ብጾታ ከምዘነወሩን ከምዘጥቅዑን ዝሕብሩ ክስታት ከምዝበጽሖም ጠቂሶም። ሚስተር ባቢከር ወሲኾም "ወትሃደራት ኤርትራ፣ ንኤርትራዊያን ስደተኛታትን ሓተቲ ዕቁባን ከምዝጨወዩን ከምዝሰወርዎምን" ሓቢሮም።
ወትሃደራት ኤርትራ፣ ነቶም ኣብ ትግራይ ተደኹነን ዝነበራን ንልዕሊ 25 ሽሕ ኤርትራዊያን ስደተኛታት ኣዕቁበን ዝነበራ መዓስከራት ስደተኛታት ሕጻጽን ሽመልባን ኣዕንዮምወን ዝብል ሪፖርት ኣዝዩ ከምዘሻቀሎም ባቢከር ጠቂሶም፣ "ሰበ ስልጣን ኤርትራ ሰራዊቶም ካብ ትግራይ ንከውጽኡ፣ ሃለዋት እቶም ዝተሰወሩ ኤርትራዊያን ስደተኛታት ሓበሬታ ንክህብን ዝተታሓዙ ኤርትራዊያን ስደተኛታት ንክፈትሕ ይጽውዕ ኣለኹ።"
ንውሽጣዊ ኩነታት ኤርትራ ኣመልኪቶም ሚስተር ባቢከር ኣብ ዘቅረብዎ ሪፖርት ክጠቅስዎ ዝኽእሉ እንኮ ኣዎንታዊ ምዕባለ፣ ብዘይ ፍርዲ ገሊኦም ንልዕሊ 20 ዓመታት ተኣሲሮም ዝነበሩ ልዕሊ ሓደ ሚእቲ ኣመንቲ ምስልምና፣ ኦርቶዶክስን መሰኻኽር የሆዋን ምፍተሖም እዩ ኢሎም።
መንግስቲ ኤርትራ ንኩሎም እቶም ኣብ ትሕቲ ሰብኣዊነት ዘይብሉን ሃለዋቶም ኣብ ዘይተፈለጠን ኩነታት ፖለቲካዊን ሕልናዊን እሱራት ንክፈትሖም ተማሕጺኖም።
ንሪፖርት ፍሉይ ራፖርተር ባቢከር ግብረ መልሲ ዝሃቡ ኣምባሳደር ተስፋማርያም ገራህቱ፣ ንህላወ ወትሃደራት ኤርትራ ኣብ ኢትዮጵያ ኣመልኪቶም ዝጠቀስዎ ነገር የለን። አምባሳደር ተስፋማርያም ነቲ ሪፖርት ብምንጻግ፣ ፖለቲካ ኮይኑ ኢሎምዎ። ንስልጣን እቶም ፍሉይ ራፖርተር ኣብ ትሕቲ ሕቶ ኣእትዮሞ፣ እቲ ቤት ምኽሪ ንስራሕ’ቶም ፍሉይ ራፖርተር ከቋርጾ’ውን ሓቲቶም ።


text:
ፌደራል ፖሊስ ኢትዮጵያ ሓላፊ ርክብ ጉዳያት ወፃኢ ውድብ ባይቶና ኣይተ ክብሮም በርሀ ከም ዘይተረኽበን ትማሊ ንቤት ፍርዲ ከምዝገለፀን ሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ኣቃሊሑ።
ከምኡ እውን ፖሊስ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ንፖሎቲኬኛ ክብሮም ዘረከበሉ ሰነዳዊ መረዳእታ ንኸርእዮ ድማ ፌደራል ፖሊስ ነቲ ቤት ፍርዲ ከምዝሓተተ ተገሊፁ።
ብተወሳኺ እቲ ቤት ፍርዲ ሓለፍቲ ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ንፖሎቲኬኛ ክብሮም በርሀ ሓዊሱ ሓቢሮምዎ ዝተትሓዙ 20 እሱራት ንፌደራል ፖሊስ ዘረከብሉ ሰነዳዊ መረዳእታ ሒዞም ን18 ነሓሰ 2014 ዓ/ም ክቐርቡ ትእዛዝ ከምዝሃበ ተፈሊጡ።
ኣብቲ ትማሊ ዝነበረ መጋባእያ ዝተረኸቡ ስድራ እሱራት፣ በቲ ኩነታት ኣዝዮም ከምዝተጨነቑን ክሳብ ሕጂ ዘለውሉ ቦታብዘይምፍላጡ ከምዘተሓሳሰቦምን ሓቢሮም።
ቅድሚ ወርሒ ብሓይልታት ጸጥታ ኢትዮጲያ ብሓይሊ ተዓፊኑ ኣብ ክፍለ ከተማ ኣቃቂ ቤት ማእሰርቲ ክራውን ተወሲዱ ድሕሪ ምእሳሩ ሃለዋቱ ዝጠፈአ ክብሮም በርሀ፡ ክሲ ዝመስረተሉ ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ንፌደራል ፖሊስ ኣሕሊፉ ከምዝሃበ ኣብ ፒያሳ-ኣራዳ “ሦስተኛ” ምድብ መጋባእያ ኣብ ዝወዓለ መጋብእያ ገሊፁ ነይሩ።
ብተደጋጋሚ ብሓይልታት ጸጥታ ኢትዮጲያ ተዓፊኑ ዝተኣሰረ ክብሮም በርሀ “ምጽኣት” ዝብል ኣብ ልዕሊ ትግራይ ዝተፈጸመ ጆኖሳይድ ዘዘትው መጸሓፍ ዘሐተመ እንትኸውን ነዚ ስዒቡ እውን ብሓይልታት ጸጥታ ኢትዮጵያ ተጨውዩ ሃለዋቱ ክጠፍእ ከምዝተገብረ ይፍለጥ።
ውድብ ብሄራዊ ባይቶ ዓባይ ትግራይ ማእሰርቲ ክብሮም በርሀ ብዝምልከት ኣብ ዘውጾኦ መግለጺ ስርዓት ኢትዮጲያ ብዘይ ዝኾነ ይኹን ቅድመ ኩነት ክፈትሖ ከምዝግባእ ኣተሓሳሲቡ ምንባሩ ይዝከር።


text:
ኣብ ኤርትራ ዝተገብረ ውድድራት CECAFA፡ ቅድሚ ሎሚ ካብ መንጎ ዝረኣናዮም ዝበለጹ ስፖርታዊ በዓላት ሓደ`ዩ ኔሩ ዝበለ ዋና ጸሓፊ ሲካፋ ኒኮላስ ሙሰኚ፡ እቲ ህዝቢ ይኹን መንግስቲ ብዝለዓለ ተገዳስነት ብምስራሕ ኣዝዩ ዕዉት ዝኾነ ስፖርታዊ በዓል ንኽካየድ ኣኽኢሉ`ዩ፡ ክብል ገሊጹ። ኣተሓሒዙ ዘድሊ ሎጂስቲክስን መሳለጥያታትን ስሙርን ስሉጥን ከምዝነበረ ጠቒሱ።
ዋና ኣሰልጣኒ ተዓዋቲት ጋንታ ኡጋንዳ ፍራንክ ኣኛው ብወገኑ፡ እቲ ውድድራት ካብ ዝሓለፉ ዓመታት ዝነበሩ ግጥማት ኣዝዩ ዝሓየለን ብብቕዓቱ ዝተቐራረበን ኸምዝነበረ ገሊጹ። ኣብ ዳኝነት ዝነበረ ኹነታት`ውን ፍትሓውን ዝኾነ ይኹን ጸግዒ ዘይተራእየሉን ከምዝነበረ ጠቒሱ።
ጋንታ ኢትዮጵያ ኣብ ኣስመራ እንተዝርእያ ክንደይ ደስ ምበለኒ ዝበለ ዋና ጸሓፊ ሲካፋ ብወገኑ፡ ሓደ መዓልቲ ግን፡ ኤርትራን ኢትዮጵያን ኣብ ሓዲአን ሃገራት ስፖርታዊ ጸወታ ከምዘርእያ ጥርጥር የብለይን ኢሉ።”ጋንታታት ኢትዮጵያን ኤርትራን ብሓንሳብ ተጻዊቶምን ብሓንሳብ ኮፍ ኢሎም ኢንጀራ በሊዖምን`ዮም”።
ብኻልእ ወገን፡ ፕረዚደንት ፈደረሽን ኩዕሶ እግሪ ኤርትራን ዓለም-ለኻዊ ዳኛን ተስፋይ ገብረየሱስ፡ ኤርትራ ንስፖርታዊ ጨዋነት፡ ንሰላም፡ ንምሕዝነትን ንልምዓትን ዓሊማ ዘዳለወቶ ውድድር ሲካፋ 2010 ታሪኻዊ ዕግበት ከምዝፈጠረሎም ንVOA ገሊጾም።
ንምሉእ ትሕዝቶ`ቲ ምስ ሰብ ስልጣን CECAFAን ምስ ኣቶ ተስፋይን ዝተገብረ ቃለመጠይቕ ነዚ ምልክት ድምጺ ብምጥዋቕ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ውግእ ብቀጥታ ናይ ደቂ-ሰባት ህይወት ዝቐዝፍ ናይ ጥፍኣት ስራሕ እዩ። ምስኡ ንሂወት መቐጸሊ መነባብሮ ዝዀነ ኩሉ የዕኑ። ሰላምን ቅሳነትን ሕብረተሰብ ከሊኡ ናብ ጥምየትን ስደትን ዘቃልዕ ተግባር እዩ። ዘዕኑ እምበር ዝሃንጽ ኲናት የለን። ብምዃኑ ውግእ ንኸይክሰት ሓያል ቃልሲ ይሓትት። ህዝቢ ኤርትራ ልዕሊ ማንም ህዝቢ ውግእን ወረ ውግእን እንታይ ምዃኑ ጽቡቕ ገይሩ …ዝተረፈ ኣንብቡ
TV-Melley
ስርዓት ህግደፍ ካብ መንበሪ ገዝኦም እንዳውጽኤ ክገብሮ ዝጸንሔ ምዕጻው ኣባይቲ ብዝሰፍሔ መልክዑ ይቅጽሎ ከምዘሎ ፡ ካብ ኤርትራ ዝበጻሓና ሓበሬታ የረድእ።።
ኣብ ከተማ ዓዲ–ግራት ዝርከቡ ኤርትራውያን ዜጋታት ኣብ ከቢድ ሽግር ከምዘለው ካብ’ቲ ቦታ ዝበጽሓና ዜና የራጋግጽ።
ኣብ ከተማ ዓዲ–ግራት ዝርከቡ ኤርትራውያን ዜጋታት ኣብ ከቢድ ሽግር ከምዘለው ካብ’ቲ ቦታ ዝበጽሓና ዜና የራጋግጽ። ኣብ ከተማ ዓዲ–ግራት ዝርከቡ ዜጋታትና ኣብ ርእሲ’ቲ ኣብ መላእ ትግራይ ተነቢሩ ዘሎ ዕጽዋን ክባን፡ ኣብ ልዕሊ እዞም ዜጋታት ዝወርድ ዘሎ ድርብ ኣደራዕ ዝኸፍአ ምዃኑ ዜጋታትና ብምረት ይገልጹ ኣለው። ቅድሚ ክልተ ዓመት ማለት ኩናት ቅድሚ ምውላዑ …ዝተረፈ ኣንብቡ


text:
ብፕሮግራም መግቢ ዓለም፡ መሰረታዊ ሰብኣዊ ሓገዝ ዝጸዓና 20 መካይን፡ ካብ ግቡእ ቦታአን ይበገሳ ደኣ’ምበር፡ ንኽልል ትግራይ ከም ዘይኣተዋን፡ ነዚ ድማ ተሓታቲ ክልል ዓፋርን መምርሒ ከተግብር ዘይከኣለ ፈደራላዊ መንግስቲን’ዩ ክብል ቤት ፅሕፈት ዝምድናታት ክልል ትግራይ ከሲሱ።
እቲ ቤት ጽሕፈት ትማሊ ኣብ ዘውጽኦ ናይ ጽሑፍ መግለጺ፡ እተን መካይን ጽዕነት ክልል ትግራይ ንኽበጽሓ ብፈደራል መንግስቲ ፍቓድ ደኣ ይወሃበን እምበር፡ ኣብ ክልል ዓፋር ተዓጊተን ደው ምባለን ኣዝዩ ኣሕዛኒ ተርእዮን ንሞትን ጥሜትን ዘቓልዕ ውሳነን ክብል ብትሪ ኮኒኑዎ። ክልል ትግራይ፡ ምስ ኵላቶም መሻርኽቲ ኣካላት ምሉእ ምትሕብባር ክገብር ምዃኑ ዝጠቐሰ መግለጺ እቲ ቤት ጽሕፈት፡ ማሕበረሰብ ዓለም ነቲ ዘፍቅድ መሲሉ ግን ከኣ ብሕልኽላኽ ቢሮክራሲ ሓገዛት ዘዳናጒ ዘሎ መንግስቲ ኢትዮጵያ ክዅንን ጸዊዑ።
ካብ መንግስታዊ ኣካልን ክልል ዓፋርን ግብረ መልሲ ንምርካብ ዝገበርናዮ ፈተነ ኣይሰለጠን።


text:
ንዓቕሚ ኣዳም ዝበፅሐ ሰብ ናይ ከብዲ ሕማም
ሃንደበታዊ ብርቱዕ ናይ ከብዲ ሕማም
ኣብ ከብድና ኣብ ሓደ ዝተፈለየ ቦታ ዘጋጥም ሃንደበታዊ ዘፀዓዕር ቃንዛ ናይ ዕቱብ ዝኾነ ፀገም ምልክት ክኸውን ይኽእል እዩ፡፡ ብዘይ ሕክምና እንዳገደደን እንዳወሰኸን ክኸይድ ይኽእል እዩ፡፡
ሰንኪታት፡
ንሃንደበታዊ ብርቱዕ ናይ ከብዲ ሕማም መልዐሊ ክኾኑ ዝኽእሉ ዕቱብ ምኽንያታት፡
- በንቲችተ- መዓንጣ እንተሓቢጡ እቲ ትርፊ መዓንጣ ክውገድ ይግብኦ ማለት እዩ፡፡
- ዝደሚ ወይ ከዓ ዝተቦሽዐ ነድሪ ከስዐ
- ናይ ኩሊት ፀፀር- ደቀቅቲ ፀፀራት ብሽneትና ኣቢሎም ክወፅኡ ዝኽእሉ እንተኾኑ ዓበይti ፀፀራት ግን ናይ ኩሊትና ቱቦ ክደፍንዎ ይኽእሉ እዮም፡፡ ነቶም ፀፀራት ንምውጻእ ድማ ናብ ሆስፒታል ምኻድ ከድሊ ይኽእል እዩ፡፡
- ዳይቨርቲከልቲስ - ናይ መዓንጣና ንኡሽተይ ክፋል ቁጣዐ እንትኸውን፣ ሓደ ሓደ እዋን ኣብ ጥዕና ጣብያ ብኣንቲባዮቲክ ሕክምና ከድልዮ ይኽእል እዩ፡፡
ሓኪምኩም ካብቶም ዝተጠቕሱ ኩነታት ሓደ ከምዘለኩም እንተጠርጢሩ፣ ናብ ሆስፒታል ክልእኹኩም ይኽእሉ እዮም፡፡ ሓደ ሓደ እዋን ሃንደበታዊን ብርቱዕ ሕማme ከብዲ ብምኽንያት ናይ ከብዲን መዓናጡን (ጋስትሮኢንተሪቲስ) ብኽለት ክለዓል ይኽእል እዩ፡፡ ከምኡውን ብምኽንያት ዝተወጠረ ናይ ከብዲ ጭዋዳ ወየ ከዓ ብጉድኣት ክልዓል ይኽእል እዩ፡፡
ናይ ከብዲ ሕማም ሰንኪታት እዞም ዝስዕቡ ክኾኑ ይኽእሉ፡፡
- ስብሒ ዝበዝሖ ምግቢ
- ሓደ ሓደ መድሓኒታት
- በንቲችተ
- ናይ ምግቢ ብኽለት
- ናይ ፍሕኛ ብኽለት
- ናይ ቫይረስ ብኽለት (ናይ ከብዲ ጉንፋዕ)
- ድርቀት
- ጭንቀት
- ወርሓዊ ፅግያ
- ፀፀር ሓሞት
ናይ ነዊሕ እዋን ወይ ከዓ ተደጋጋሚ ዝኾነ ሕማም ከብዲ
ውላድኪ ቀፃልነት ዘለዎ ወይ ከዓ ተደጋጋሚ ዝኾነ ሕማም ከብዲ እንተሃልይዎ ናብ ሓኪምኪ ክዲ፡፡ መብዛሕትኡ ግዘ እቲ መልዐሊ ሰንኪ ዕቱብ ስለዘይኮነ ብቐሊሉ ክፍታሕ ዝኽእል ፀገም እዩ፡፡
ንዓቕሚ ኣዳም ኣቭ ዝበፅሐ ሰብ መልዐሊ ክኾኑ ዝኽእሉ ሰንኪታት፡
- ናይ ነዳሪ መዓንጣ ሕማም ምልክት- እዚ ቃንዛ እዚ ናብ ሸቓቕ ክንከይድ እንከለኛ ይጠፍእ እዩ፡፡
- ሕማም ዝተቖጠዐ መዓንጣ- ንኣብነት ሕማም ክሮንስ፣ ዩክሌሬቲቭ ኮልቲስን ኢንዶሜትሮሲስ ዝተብሃሉ
- ብተደጋጋሚ ዝመፅእ ናይ ሽንቲ ስርዓት ብኽለት- ክትሸኒ እንከለኺ እውን ዘቃጽል ስምዒት ይህልዎ እዩ፡፡
- ድርቀት
- ናይ ወርሓዊ ፅግያ ቃንዛ- ምስቲ ናይ ፅግያዊ ዑድት ዝተራኸበ እታ ጓል ኣንስተይቲ ፀሚው ዝኾነ ና ጭዋዳ ምትዕፅፃፍ ቃንዛ
- ነድሪ ከስዐ
- ኣፍልቢ ምቅፃልን ናይ ኣሲድ ምውሓዝ
- ጋስትራይት (ናይ ውሽጢ ከብድና ምቁጣዕ)
ኣብ ቖልዑት መልዐሊ ክኾኑ ዝኽእሉ ሰንኪታት
- ድርቀት
- ብተደጋጋሚ ዝመፅእ ናይ ሽንቲ ስርዓት ብኽለት
- ኣፍልቢ ምቅፃልን ናይ ኣሲድ ምውሓዝ
- ብርቱዕ ሕማም ከብዲ- መልዐሊኡ ብዘይተፈለጠ ምኽንያት ብተደጋጋሚ ዝለዓል ሕማም ከብዲ
ሕማም ከብዲ እንተሃልይኩም ብዙሕ ማይ ወይ ከዓ ሻሂ (ኣብ መዓልቲ 2 ሊትሮ) ስተዩ፡፡ ብስሩዕ ውሑድ ዓቐን ዘለዎ ምግቢ ብልዑ፡፡ ዝተወሰ ኣካላዊ ምንቅስቓስ (ምጉዓዝ፣ ብሽክሌታ ምዝዋር) ግበሩ፡፡ ኣሕምልቲን ፍራፍረን ምግቢ ኣዘውትሩ፤ ስብሒካብ ዘለዎም ምግብታት፣ ካብ ኣልኮል፣ ዝተኣሸጉ ለስላሳ መስተታትን ቡናን ካብ ምውሳድ ተዓቀቡ፡፡
ካብዞም ዝስዕቡ ሓደ እንተጋጢሙ ናብቲ ሓኪም ብህፁፅ ይደውሉ፡
- እቲ ሕማም ብሃንደበት ከይተፀበናዮ እንተጀሚሩ
ሓኪምኩም ስርሑ ዓፂውዎ እንተኾይኑ ናብ 112 ደውሉ
- ብርቱዕ ዝኾነ ሕማም ከብዲ እንተሃልይኩም፤ ብፍላይ ድማ ኣብ ሓደ ዝተፈከየ ቦታ ጥራሕ ዝተኣከበ እንተኾይኑ
- ምሻን እንተኣብይኩም፣ ሕብሪ ቀልቀልኩም ፀሊም እንተኾይኑ ወይ ከዓ ኣብ ውሽጢ ቀልቀልኩም ደም እንተሃልይዎ፡፡


text:
መግለጺ ቤ/ጽሕፈት ክ/ወደባ ስምረት ዞባ ሰ/ኣመሪካ (USA)
መቕድም፡ ኣብዚ ዘለናዮ ህልዊ ኩነታት፣ፓለቲካዊ መሳርዕ ህግደፍ ፈርከሽከሽ ኣብ ዝብለሉን፡ ተቓውሞ ህዝብና ብዘይ ተወደበ መልክዑ ሰማይ ዝዓረገሉ ኣገዳሲ ናይ ቃልሲ መድረኽን ነጥበ-መቐይሮን ንርከብ። ሎሚ ብስንኪ ፋሽሽታዊ ጉጅለ ህግደፍ ፡ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ሞዋእሉ ሪኢዎን ስሚዒዎን ዘይፈልጥ ኩሉ መዳያዊ ዕንወትን ጭቆናን ልዕሊ ዓቐን ኮይኑዎ፥ዕድመን ጾታን ብዘይ ፈሊ ዝፈትዋ ሃገሩ ገዲፉ ንስደት ክባታተን ጸኒሑን ይቕጽልን ምህላው ንቐባሪ ምርዳእ’ዩ።
ናይዚ ኩሉ ወሪዱና ዘሎ ኣደራዕ፡እቲ እንኮ መፍትሒኡ ቃልስን ምቅላስን’ዩ፣ ቃልሲ ንቓልሱ ውን ዕቱብ ኩሉ መዳይዊ ሃገራዊ ቃልሲ። ንጹር ህዝባውን ሃገራውን ዕላማታትና ክዕወት ካኣ፡ ኣብ ጽፉፍን ሱጡምን ውደባ መሰረት ዝገበረ፡ኣብ ሓድነትን ቃልስን ዝሕላገቱ ስረ-እምነት ምስ ዝገብር’ዩ።
ኩሉ ኣባል ስምረት/ስምኤድሃ ብሓፈሻ ብፍላይ ድማ እቶም ንመስዋእቲ ድሉዋት ኮይኖም ምሉእ ግዚኦም ወፍዮም ኣብ ባይታ ኣብ ጎኒ ህዝቦም ኮይኖም ዝቃለሱ ዘለዉ ተባዓት ደቂ ህዝቢ፡ልዑል ክብርን ምስግናን ይብጻሕኩም ፡እንዳ በልና ናይ ዞባ ውዳቤና ንምጽፋፍን ንምስፋሕን ኣብ ጎኒ ህዝብናን ሃገራዊ ዕላማናን ብጽንዓት ካብ ምቅላስ ወጸኢ ካልእ ምርጫ ከም ዘይብልና ብምግንዛብ፡ ንኹሉ ብዶሆታት ብቓልሲ ክንስዕሮ መድረኽ ይጠልበና ምህላው ንግንዘብ።
ስምረት ዞባ ሰ/ኣመሪካ፡ኣብዚ ዞባ ዝርከብ ኩሉ ጸረ ህግደፍ ዝቃለስ ህዝባውን ሃገራውን ውዳቤታት ልዑል ክብሪ ኣለዎ።ስለዚ ዝተቐንጠጠ ክብርና ንምምላስ፡ ህዝብና ኣብ ሓደ ሃገራዊ ጽላል ንምምጻእ፡ኣብ ጎኒ ኩሉ ኤርትራዊ ደላዪ ደምክራስያዊ ለውጢ ኮይና ንቃለስ ምህላውና ነራጋግጽ።
ኣብዚ ዝመጽእ 3-4 ዋርሕ/2019/ውዳቤናን ጉዕዞ ዞባናን ንምጽፋፍ ዞባዊ ርክብ/ኣኼባ/ክግበር ኣገዳስን እዋናውን ኮይኑ፡ዝገበረሉ ቦታን ዕለትን ብዝምልከት ንቓጺሊ ኣብ ግዚኡ ዝሕበር ክኸውን’ዩ። በዚ ኣጋጣሚ ኩሉኹም ኣባለት ስምረትን ደገፍትን ተዳገጽትን ኣኼባ ዞባና ንምዕዋት ንጡፍ ሃገራውን ውደባውን ኣስተዋጽኦኹም ከም ትገብሩ ንታኣማመነሉ ጉዳይ ኮይኑ፡ምስ ግዜን ኩነታትን ክንጓዓዝ ቁልጡፍ ምድላው ክንገብር ይግባእ ንብል።
በዚ ኣጋጣሚ ኩሉኹም ምሁራትን ስብ ተሞክሮን ብሓፍሻ ብፍላይ ካኣ ሓርበኛታት ተቓለስቲ ንናጽነት ሃገር፡ስለቲ ግዜኹም ንእስነትኩምን ኣእምሮኹምን ከይበቐቕኩም ሳላ ዝታቓለስኩም ኤርትራ ከም ሃገር ኣብ ዓለም ክትፍለጥ ገርኩም ኢኹም። ንኹሉኹም ምእንቲ ናጽነት ሃገር ዝወፈርኩም ሓርበኛታት ልዑል ኣኽብሮትን ምስገናን ብምቕራብ፣ ሕጂ ውን ነዚ መንእስይ ሃብታም ናይ ቃልሲ ተሞክሮኹምን ሓገዝኩም ከተበርክቱን ከተካፍሉን ልዑል ትጽቢት ይግበረልኩም።
ኤርትራን ኤርትራውነትን ንዘላኣለም ክነብሩ እዮም
ሓርነትና ናይ ግድን’ዩ።
17 ለካቲ 2019


text:
Radio Erena: 17 June 2016
ሓይልታት ስለያን ጸጥታን ሱዳን ብመንገዲ ፖርት ሱዳን ክካየድ ዝተወጠነ ዘይሕጋውያን ምስግጋር ደቂ ሰብ ከምዘፍሸሉ ምስ መንግስቲ ቅርበት ዘለዎም ማዕከናት ዜና እታ ሃገር ሓቢሮም።
እቲ ብመርበብ ዘይሕጋውያን ኣሰጋገርቲ ደቂሰብ ዝተወሃሃደ ምስግጋር ስደተኛታት፣ ብምክትታል ኣባካት ጸጥታን ስለያን እታ ሃገር ዝሓለፈ ሰሙን ከምዝተኸሽፈ’ዩ ዘመልክት እቲ ናይ ማእከል ሓበሬታ ሱዳን።
ኣብቲ ስርሒት 22 ስደተኛታትን ክልተ ዘይሕጋውያን ኣሰጋገርትን ከምዝተቐየዱ’ውን እቲ ሓበሬታ ይጠቕስ።
እቲ ናይ ምስግጋር መስርሕ ካብ ከባቢ ከሰላ ከምዝጀመረን ኣብቲ ምስግጋሮም ከኣ ሓያሎ ሰባት ከምዝተሳተፉን እቶም ስደተኛታት ከምዝተኣመኑ’ዩ ዝገልጽ እቲ ናይ መንግስቲ ሱዳን ሓበሬታ።
መንግስቲ ሱዳን ዜግነት ናይቶም ኣብ ስርሒት ከምዝሓዞም ዝገልጽ ዘሎ 22 ሰባት ኣየነጸረን።
ይኹን’ምበር ኣቐዲሙ ኣሰጋገርቲ ደቂ ሰብ ናብ ፖሊስ ሱዳን ዘረከብዎም ቆልዑን ደቂንስትዮን ዘርከብዎም ልዕሊ 20 ኤርትራውያን ኣብ ፖርት ሱዳን ተኣሲሮም ከምዘለዉ ክጥቐስ ምስ ምጽንሑ፣ እቶም ሓይልታት ጸጥታ ሱዳን ብስርሒት ሒዘዎም ዝብሎም ዘሎ ኤርትራውያ ክኾኑ ከምዝኽእሉ ይግመት።
ነቶም ኤርትራውያን ናብ ፖሊስ ሱዳን ዘረከቡ ከም ኣሰጋገርቲ ዝተዋፈሩ ራሻይዳን ካልኦትን ምስ ሓይልታት ጸጥታ ሱዳን ዝሰርሑ ክኾኑ ከምዝኽእሉ’ውን ይጥርጠር።
ሓይልታት ጸጥታ ሱዳን ኣብ ዘካይድዎ ዘለው ኣልማማ ምግፋፍ ስደተኛታት ኤርትራን ኢትዮጵያን፣ ንተራ ስደተኛታት ከም ኣሰጋገርቲ ይቕይዱ ምህላዎም’ዩ ዝግለጽ።
ኣብዚ ዝሓለፈ ቅንያት’ውን ነቲ ብምስግጋር ስደተኛታት ብዝልዓለ ዝህደን መድሃኔ መርእድ ይሕደጎ’ዩ ብምባል፣ ብጌጋ መድሃኔ ተስፋማርያም ዝተባህለ ተራ ስደተኛታ ቀይዶም ንመንግስቲ ኢጣልያ ከምዘረከብዎ ይፍለጥ።
ብዘይካ’ዚን ካልኦት 25 ዝኾኑ ኤርትራውያን ብተመሳሳሊ ክሲ ኣብ ሱዳን ተቐይዶም ምህላዎም ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ይሕብሩ።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ መንግስቲ ኢጣልያ፣ “ብዘይሕጋዊ ምስግጋር ብዝልዓለ ዝህደን’ዩ” ኢሉ ብጌጋ ካብ ሱዳን ዘምጽኦ መድሃኔ ተስፋማርያም፣ ኣብዚ ሰሙን ኣብ ፓሌርሞ ኣብ ዝርከብ ቤት ፍርዲ ቀሪቡ።
ጠብቓ መድሃኔ፣ “ክሱስ ተራ ስደተኛ’ዩ” ብምባል ካብ ቤት ማእሰርቲ ተለቑቑ ጉዳዩ ክጻረ ዘቕረቦ ሕቶ ተነጺጉ ኣሎ።
ኣኽባር ሕጊ ኢጣልያ፣ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ እቲ ብዝልዓለ ዝህደን መንድሃኔ’ዩ ዝብል እምነት ከምዘለዎ ዝሓበሩ ምንጭታት፣ ቤት ፍርዲ ፓሌርሞ’ውን እቲ ጉዳይ ኣጸቢቑ ክሳብ ዝጻረ፣ መድሃኔ ተስፋማርያም ክሳብ 4 ሓምለ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ክጸንሕ ምውሳኑ ገሊጾም።
========================


text:
ብናይ ኢትዮጵያ ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ዶ/ር ወርቅነህ ገበየሁ ዝምራሕ ናይ ኢትዮጵያ ጉጅለ ልኡኻት ምስ ላዕለዎት ሰበስልጣን ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣሜሪካን ኣባላት ኮንግረስን ኣብ ጉዳያት ፀጥታን ካልኦት ንምትሕብባር ዝርርብ ኣካይዶም ኣለው።ወሃቢ ቃል ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣቶ መለስ ኣለም ዕላማ ናይቲ ጉዕዞ ከምዚ ክብሉ ይገልፁ።
“ቀንዲ ዕላማ ናይዚ መገሻ እዚ ቀዳማይ ንኢትዮጵያ ሓዊሱ 72 ሃገራት ኣባል ዝኾናሉ ዓለምለኸ ጥምረት ፀረ-ዳዕሽ ኣብ ዘካየድኦ ኣኼባ ንምስታፍ እዩ።ካብዚ ብተወሳኺ ድማ ምስ ላዕለዎት ሰበልስጣን መንግስቲ ኣሜሪካ ብፍላይ ድማ ሰበስልጣን ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣሜሪካን ምስ ኣባላት ኮንግረስን ኣብ ርክባት ኢትዮጵያን ኣሜሪካን ከምኡ እውን ብዛዕባ ከባቢያዊ ጉዳያት ንምዝርራብ እዩ።”
ኢትዮጵያን ኣሜሪካን ኣብ ሓባራዊ ረብሓ ዘተኮረ ነዊሕ ዝፀንሐ ርክብ ስለዘለወ እዚ ርክብ ሓይሉ ንክቕፅል ዝተኻየደ ዝርርብ ዕዉት ነይሩ ኢሎም።
ኣብ ጉዳይ ፀረ-ዳዕሽ ኣብ ዝተኻየደ ኣኼባ ወታደራዊ ጉዳያት ሓዊሱ ምክልኻል ዘይሕጋዊ ዝውውር ገንዘብን ዓለምለኸ ግብረ ሽበራን ዝጥንሰሰሉ፣ዝውለደሉ፣ዝዓብየሉን ዝበሉዎ ማሕበራዊ መራኸቢ (ሶሻል ሚዲያ) መደምደምታ ክብጻሕ ኣለዎ ድሕሪ ምባል ኣብ ዘይወታደራዊ ዝኾኑ ጉዳያት እውን ዘተ ከምዝተገብረሉ ወሲኾም ገሊፆም።
ኣብ ሃገራት ጋልፍ ብሰንኪ ዝተኸሰተ ቅልውላው ኣብ መንጎ ኤርትራን ጅቡትን ተፈጢሩ ዘሎ ምስሕሓብ ናይ ኢትዮጵያ መርገፂ ዝተሓተቱ ኣቶ መለስ ኣለም ምስ ምስሓብ ወታደራት ቐጠር ካብ ኣሰሓሓቢ ቦታ ዝተፈጥረ ወጥሪ ኢትዮጵያ ብቐረባ ከምእትከታተሎ ብምግላፅ ሕብረት ኣፍሪቃ ናይ አጻራይ ጉጅለ ናብ ክልቲአን ሃገራት ክልኣኽን ኢጋዳ ዘቕረቦ ፃውዕትን ትድግፍ ኢሎም።
“መንግስቲ ኢትዮጵያ ነቲ ጉዳይ ኣተኲሩ ይከታተሎ’ሎ፤ኣብ መንጎ ክልቲአን ሃገራት ዘሎ ኩነታትን ውጥረትን ካብ ቁፅፅር ወፃኢ ከይኸውን ሕብረት ኣፍሪቃ ስጉምቲ ክወስድ መርገፂ መንግስቲ ኢትዮጵያ እዩ።”
ኢትዮጵያ ኣብ መንጎ ጅቡቲን ኤርትራን ዝተፈጥረ ምስሕሓብ ኣብ ምፍታሕ ኣወንታዊ ተራ ትፃወት እንተኾይና ኣብ ናይ ኤርትራዊያን መርበብ ሓበሬታታት ዝልዓሉ ስኽፍታትን፣ኢትዮጵያ ንኤርትራ ብዝምልከት ክኽተለዮ እየ እትብሎ ሓድሽ ፖሊስ መዓዝ ከምዝወፅእን እውን ዝተሓቶ ኣቶ መለስ ከምዚ ክብሉ መሊሶም።
“መንግስቲ እትዮጵያ ኣብ ዝኾነ ይኹን ከባቢ ዝፍጠሩ ምስሕሓባት ብሰላማዊን ብዲፕሎማሲያዊ መንገዲ ክፍታሕ ኣለዎ ዝብል መርገፂ ናይ ሎሚ ወይ ናይ ትማሊ መርገፂኡ ኣይኮነን።ኣብ መትከል ዝተመስረተ ንነዊሕ ዝፀንሐ መርገፂኡ እዩ።ምስ ኤርትራ ብዝተኣሳሰረ ከመይ ክኸይድ ኣለዎ ዝብል መንግስቲ ዝሓዞ ጉዳይ ኣሎ፣ኣብዚ ርእይቶ ካብ ምሃብ ተዓቂበ ኣለኹ።እዋኑ ምስ በፅሐ ወግዓዊ ኽኸውን እዩ።”
ምስ ምምራፅ ፕረዝደንት ዶናልድ ትራምፕ ተኣሳሲሩ ዝህልው ርክብ ዝተሓተቱ ኣቶ መለስ መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ ግጥም ፀረ ድኽነት መሪሕ ተራ ክፃወት ድልየት መንግስቲ ኢትዮጵያ ምዃኑ ብምሕባር ብወገን መንግስቲ ኣሜሪካ ግን ብቐፃልነት ዝርአ እዩ ክኸውን ኢሎም።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ብሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣሜሪካ ብብዓመቱ ብዛዕባ ዝንቀፈሉ ኣተሓሕዛ ሰብኣዊ መሰላት ክምልሱ ከለው ምስ መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ ብዙሓት ጉዳያት ተመሳሳሊ ዝኾነ መርገፂ ከምዘለዎም ብምግላፅ ኣብ ገለ ድማ ንዘይምስምማዕ ንሰማምዐሎም ጉዳያት ኣለው ኢሎም።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ንጉዳያት ሰብኣዊ መሰላትን ዴሞክራስን ናይ ምንባርን ዘይንምባርን ጉዳይ ጌሩ እዩ ዝርእዮ፤ምስ መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ ገለ ጉዳያት ናይ ኣረኣእያ ኣፈላላይት ኣለና፤ኣብ መንጎ ሚንስተራት ጉዳያት ወፃኢ ክልቲአን ሃገራት ዝካየድ ኣሎ ሓደ ናይ መዘራረቢ ዓውዲ እውን እዚ ናይ ዴሞክራስን ሰናይ ምሕደራን ጉዳይ እዩ ክብሉ ወሃቢ ቃል ሚንስተር ጉዳያት ወፃኢ ኢትዮጵያ ኣቶ መለስ ኣለም ሓቢሮም።


text:
February 12, 2021
ቅልውላው ሶማልያ ታሪኻዊ ዕምቈቱ፡
ፖለቲካዊ ምዕባለኡን መጻኢ ኣንፈቱን
ሓሙሻይ ክፋል
ምዕራፍ ኣርባዕተ
ፖሊሲ ኤርትራ ኣብ ሶማልያ፡ ካብ’ቲ ኣብ ዞባናን ዓለምን ሰላም፡ ርግኣትን ብልጽግናን ንምስፋን፡ ሓድሕዳዊ ምክብባርን ኣብ ውሽጣዊ ጒዳያት ካልኦት ኢድካ ዘይምእታውን ዚብል ሓፈሻዊ መትከላት ናይ ወጻኢ ፖሊሲኣ ተፈልዩ ዚረአ ኣይኮነን። በቲ ኻልእ መዳይ ድማ ኤርትራ፡ በዚ ፖሊሲ’ዚ ሃገራዊ ረብሓታታ ማለት ፖለቲካዊ፡ ቊጠባዊ፡ ጸጥታዊ፡ ማሕበራውን ባህላውን ጥቕምታታ ንምዕዋት ትሰርሕ። ረብሓ ህዝቢ ኤርትራ ምስ ረብሓታት ህዝብታት ዞባ ቐርኒ ኣፍሪቃን ዓለምን ይመላላእ እምበር ስለ ዘይገራጮ፡ መንግስቲ ኤርትራ ካብ ጽባሕ ሓርነት 24 ግንቦት 1991 ጀሚሩ፡ ኣብ ጐረባብቲ ሃገራት ዝተወልዐ ውሽጣዊ ግርጭታትን ጸገማትን ንምፍታሕ ዘይተቘጠበ ጻዕሪ ምክያዱ’ምበኣር ዘገርም ኣይነበረን።
ዞባዊ ተበግሶታት ኤርትራ
ኣብ ዞባ ቐርኒ ኣፍሪቃን ደቡባዊ ቐይሕ ባሕርን ሰላምን ርግኣትን ንምስፋን፦
1-ኤርትራ ነቲ ኣብ ሶማልያ ዝተኸስተ ውግእ ሓድሕድ ቅድሚ ምስፍሕፋሑ ንምግታኡ ብ1991 ዝለዓለ ልኡኽ ናብ ሶማልያ ሰደደት።
2-ብ1992 እውን ኢትዮጵያ ኣብ ታኼላ ኲናት ሓድሕድ ምእንቲ ከይትሽመም፡ ኤርትራ ኣብ መንጎ መንግስትን ተቓወምትን ኣኼባታት ኣአንገደት።


text:
ገጽካ ምሳና ዘይኸይድ እንተ ዀይኑስ፡ ካብዚ ኣይተደይበና። ዘጽ.33:15
ሙሴ ንእስራኤላውያን መሪሑ ካብ ግብጺ ኪወጽእ እንከሎ ብሰንኪ እቶም ዝመርሖም ዝነበረ ህዝቢ ብዙሕ በዳህቲ ዝኾኑ ነገራት ኣጋጢሞምዎ እዮም። እቶም ህዝቢ ተረርቲ ክሳድ ኮይኖም ንኣምላኽ ተፈታቲኖሞ፡ ሓምዮሞን ንዕኡ ሓዲጎም ጣኦት ኣምሊኾምን እዮም። ሙሴ ግና ምስዚ ኩሉ ሓደ ነገር እዩ ዝብህግ ኔሩ፡ ንሱ ድማ ገጽ እግዚኣብሄር ኣብ ኩሉ ጉዕዝኦም ምስኦም ክኸውን እዩ። ብኣንጻሩ ባህጊ ህዝቢ እስራኤል ወግሔ-ጸብሔ ንኣምላኽ እዚ ግበረልና፡ እዚ ድማ ወስኸና፡ ከምዚኸ ክትገብርዶ ትኽእል ዝብል እዩ ኔሩ።
ጽቡቕን ምሉእን ውህበትን ካብ ላዕሊ፡ ካብቲ ለውጢ ወይስ ምምልላስ ጽላሎት ዜብሉ ኣቦ ብርሃናት ዝኾነ ኣምላኽ እዩ ዚወርድ። ውህበቱ ድማ ሰናይ እዩ። እንተኾነ ግና ከምቲ እስራኤላውያን ካብ ግብጺ ኪወጹ እንከለዉ ነቲ ኣምላኽ ምርኮ ጌሩ ዝሃቦም ኣዋርቕ ናብ ምስሊ ጣኦት ለዊጦም ብምምላኽ ንኣምላኽ ዘጉሃይዎ፡ እቲ ኣምላኽ ዝሃበና ህያብ፡ ሃብቲ ይኹን ፍልጠት፡ ጥበብ ይኹን ዝና፡ መልክዕ ይኹን ውላድ ብዘየገድስ ኣምላኽ ከምዝሃበና ዘንጊዕና ጣኦትና ጌርናዮዶ ንህልው? ወይስ ከም ናይ ሙሴ ባህጊ “ልዕሊ ኹሉ ህላውነትካ ኣይተግድፈኒ” ኢና እንብል?
ጸሎት: ዎ’ኣምላኽ ስለቲ ኹሉ ሰናይ ውህበትካ ኤመስግነካ ኣለኹ። ንስኻ ተፍቅረኒ ኣቦይ ስለ ዝኾንካ ድሌት ልበይ ክትመልኣለይ ኩሉ ጊዜ ኣብ ቅድሜኻ ክቐርብ እየ። ልዕሊ ኩሉ ግና ዎ’ኣምላኸይ ህላውነትካ እዩ ብሂወት ዘንብረኒ እሞ ንህላውነትካ ካብ ህይወተይ ኣይተርሕቆ። ብስም የሱስ ኣሜን!


text:
September 23, 2022
ፍሉይ ልኡኽ ሕ.መ. ኣመሪካ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ፡ ማይክ ሃመር ብ20 መስከረም 2022 ኣብ ዝሃቦ ጋዜጣዊ መግለጺ፡ ተወሊዑ ዘሎ 3ይ ዙርያ ወተሃደራዊ ዕንደራ ብወያነ ምብጋሱ ዘማትእ ከምዘይኮነ ኣረጋጊጹ። “ኣነን ብጾተይን ብ2 ነሓሰ መቐለ ኣብ ዝበጻሕናሉ፡ መራሕቲ ትግራይ፡ ንተኽእሎኣዊ ውግእ ይዳለዉ ከምዝነበሩ ንጹር’ዩ። ብዘይ ኣገልግሎታት ከምዚ ኢልና ክንቅጽል ኣይንኽእልን ኢና እዮም ኢሎምና” ይብል ማይክ ሃመር። መራሕቲ ወያነ መደቦም ኣቐዲሞም ንማይክ ሃመር ምንጋሮም ብርቂ ዜና ኣይኮነን። ዕንደራኦም ካብ ፈለማ ባርዀት ለኣኽቲ ከምዝነበሮ ሓያሎ መዘኻኸሪ ምጥቃስ ይከኣል’ዩ። ድሕሪ ፍሽለት 2ይ ዕንደራ ወያነ፡ ብ10 ታሕሳስ 2021፡ ሓደ ካብ መራሕቲ’ቲ ጃንዳ፡ ኣብ ቴለቪዥን ቀሪቡ፡ ኣመሪካውያን፡ ወያነ ኣዲስ ኣበባ ኣትዩ፡ ምስ ካልኦት ሰልፊታት ልፍንቲ ክፈጥር ይድርኹ ምንባሮም ምቅልዑ ኣይርሳዕን። ግን ስለምንታይ? ኣብ


text:
ኣሜሪካዊያን ናይ ነፃነት ህንፃ ‘’Freedom Tower ‘’ተባሂሉ ኣብ ዝፅዋዕ ዝተሰርሐ ሓድሽ ህንፃ ንግዳያት ሽበራዊ መጥቓዕቲ 11 መስከረም ዘኪሮም።
ስድራን ፈተውትን ግዳያት ሓደ ብሓደ ኣስማቶም ብምፅዋዕ:ካብ ከተማ ኒው ዮርክ ክሳብ ጥቓ ፔንስሊቫኒያ ዝርከብ ሻንክስቪልን ፔንታጎንን ኣሜሪካዊያን ርእሶም ኣድኒኖም ብሕልንኦም ዘኪሮምዎም።
ፕረዚደንት ባራክ ኦባማ ኣብ ፔንታጎን ናይ ዕምባባ ዕታር ብምንባር ናይ ሓድነት መልእኽቲ ኣመሓላሊፎም ኣለው።
ንሶም ኣብ ዘስምዕዎ ቃል: "ካብ ኩሉ ኩርናዓት ዓለም፣ሕብሪ፣ኩሉ ሃይማኖት፣ድሕረ ባይታ ዝመፃእና ሓደ ህዝብን ሃገርን ኢና ዝብል ናይ መስረትና ወይ ወለድና እምነት ሒዝና ንጉዓዝ ሃገር ምዃና ሎሚ እውን ደጊምና ክነረጋግፅ ኣለና" ኢሎም።
‘’ዘይፈረሰ ንእሽተይ ቻፕል’’ ብዝብል ሽም ዝፍለጥ ቤተ ክርስቲያን ቅዱስ ጳውሎስ ቻፕል እቲ መጥቓዕቲ ኣብዝተፈፀሉ ቦታ ይርከብ።
ድሕሪ እቲ መጥቓዕቲ ሰራሕተኛታት ረድኤትን ሓደጋን ንሰሙናት ከም መዕረፍን መፅለልን ተጠቒሞምሉ እዮም።
ቀሺ ዶክተር ዊሊያም ሉፕፈር እቲ ማሕበረሰብ በብዕለቱ ምስ ሓዘኑ እናነበረ ግን ድማ ንዕርቂ ምፅላዩ ከምዝቐፀለን ይገልፁ።
መብዛሕቲኦም ካብቲ ሓደጋ ዘምለጡ ሰባት ብዛዕባ ዘጋጠሞም ስቓይን ስዒቡ ኣብ ጥዕንኦም ዝወረደ ምፅባዕ ጥዕናን ከይዘከርዎ ዝሓልፍ ማዕልቲ የለን። ፈይዝ ፊሽኪን በቲ መጥቃዕቲ ወላዲኣ ዝሰኣነት እያ።
ንሳ: "ኣባል ፖሊስ ኒው ዮርክ፣ናይ ስድራ ሰብ፣ዓርኪ፣ኩልሻዕ ንምሕጋዝ ቅሩብ ዝነበረ ሰብ እዩ።ወላዲ ኣቦይ ንኹሉ ሰብ ንምሕጋዝ ኣብ ኩሉ ቦታ ዝርከብ ከምዝነበረ እየ ዝምስክር" ኢላ።
ዊሊያም ሮዲርጉዌዝ ኣብ ህንፃታት ዓለምልኸ ማእኸል ንግዲ መጥቓዕቲ ክፍፀመ ከሎ ሰራሕተኛ ፅረይት ኮይኑ ይሰርሕ ነይሩ።
ንኹሉ በሪ ብዝኸፍት ቁልፊ’’Master key’’ እናጎየየ ክንዲ ዝኽእሎ በርታት እናኸፈተ ከሎ ከይወፀ ብህይወቱ ተደፊኑ።
ሮዲርጉዌዝ " ኣብ ትሕቲ ፍርስራስ ክደልዩ ጀሚሮም፤ድሕሪ ስዓታት ካብቲ ዝፈረሰ ምስ ወፃእኹ ኣዚየ እየ ሰንቢደ።ስለምንታይ? ምኽንያቱ ካብቶም ህንፃታት ዋላ ሓደ እውን ኣይረኸብኩን" ኢሉ።
ሎሚ ሮድሪጉዌዝ ኣብ ክንዲ ካብቲ ሓደጋ ዘምለጡ ሰባት ኮይኑ ይሕልቕ ኣሎ።ብዙሓት ተረሲዖም ኣለው ዝብል ስግኣት ኣለዎ።ብህይወት ዝተረፉ ከም ኩሎም ግዳያት እቲ መጥቓዕቲ ክዝከሩ እምበር ክርስዑ ከምዘይብሎም ተስፋኡ ይገልፅ።


text:
ኣብ ዝተፈላለዩ ክፍላተ ዓለም ዝነበሩ ኤርትራውያን ብኣተሓባባሪነት ግዱስ ኤርትራዊ ሰልጠነ ግርማይን ቤት ፅሕፈት ዝምድናታት #ትግራይን ኣብ ከተማ ዓብዩ ዓዲ ኣብ ትሕቲ ምግባረ ሰናይ እመሆይ ፀጋ ንዝርከቡ ተመዛበልቲ ክልተ ሚልየን ብር ሓገዝ ገይሮም፡፡
ኣብ ዝተፈላለዩ ክፍላተ ዓለም ዝነበሩ ኤርትራውያን ደቂ 14 ዓዲታት ወረዳ መፅሐ፣ንኡስ ወረዳ ኳዕቲት ልዕሊ 35 ሕሽ ዶላር ኣብ እስራኤል ዝነብሩ ተወለድቲ ዓዲ ማርታ ማይ ጎዱፍ ሰራወስ፣ ወረዳ ደርጨን ኣውራጃ ኣክለ ጉዛይ ሃገረ ኤርትራ ድማ ልዕሊ 3,700 ዶላር ተወለድቲ ማይ ኣልባን ዒለምን ንኡስ ወረዳ እንዳ ኣዝማች ዑቕቢት፣ ወረዳ ዓዲ ዃላ ኣውራጃ ሰራየ ድማ ልዕሊ 6,700 ዶላር ብድምሩ ክልተ ሚልየን ብር ብኣተሓባባርነት ግዱስ ኤርትራዊ ሰልጠነ ግርማይን ቤት ፅሕፈት ዝምድናታት ትግራይን ንምግባረ ሰናይ እመሆይ ፀጋ ተበርኪቱ፡፡
ኣብ ከተማ ዓብዩ ዓዲ ተረኺቦም ነቲ ሓገዝ ዘረከቡ ፕሮፌሰር ክንደያ ገ/ህይወት እቲ ሓገዝ ርክብን ሓድነትን ህዝቢታት ትግራይን ኤርትራን ኣብ ምምሕያሽ ግደ ኣለዎ ኢሎም፡፡
ነቲ ሓገዝ ዝተረከባ እመሆይ ፀጋ ግዱሳት ኤርትራውያን ዝገብርዎ ዘለው ሰናይ ተበግሶ ብምንኣድ ህዝቢ ኤርትራ ድማ ስርዓት ውልቀ መላኺ ኢሳያስ ተኣልዩ ኣብ ራህዋ ክነብር ተመንየን ፡፡
ስርዓት ውልቀ መላኺ ኢሳያስ ኣፈወርቂ ህዝቢታት ትግራይን ኤርትራን ደም ንምትካል ዝተዋደደ ግፍዒ እንትፍፅሙ ከምኒ ሰልጠነ ግርማይ ዝበሉ ግዱሳት ኤርትራውያን ዝገብርዎ ዘለው ሓገዝ ነመስግን ዝበሉ ድማ ተሓገዝቲ ወገናት እዮም፡፡
ኣብ መላእ ዓለም ዝነብሩ ፈተውቲ ህዝቢ ትግራይ ዝኾኑ ኤርትራውያን ስቓይ ህዝቢ ትግራይ ስቓይና እዩ ኢሎም ይገብርዎ ንዘለው ሓገዝ ብሽም ምምሕዳር ከተማ ዓብዩ ዓዲ ዘመሰገኑ እውን ከንቲባ እቲ ከተማ ኣይተ ዮሃንስ ገ/ኣምላኽ እዮም፡፡
ምግባረ ሰናይ እማሆይ ፅገ ካብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ትግራይ ብሕልፊ ካብ ምዕራብ ትግራይ ብግፍዐኛታት ወረርቲ ሓይልታት ልፍንቲ ኣምሓራ፣ ኢትዮጵያን ኤርትራን ዝተፈናቐሉን ኣብ ሕሱም ጥምየት ዝርከቡን ልዕሊ 24 ሽሕ ወገናት ሓቍፉ ኣብ ምሕጋዝ ከም ዝርከብ እቲ ምግባረ ሰናይ ኣረዲኡ፡፡
ብሕሉፍ ካሕሳይ


text:
ማሕበረሰብ ዓለም ህፁፅ ስጉምቲ እንተድኣ ዘይወሲዱ ብሩንዲ ናብ ቅሉዕ ኲናት ክትምለስ ትኽእል እያ ክብል ሓደ ፍሉይ መርማሪ ሕቡራት መንግስትታ ኣጠንቂቑ።
ናይ ሕቡራት መንግስታት ፍሉይ መርማሪ ጃምላዊ መግሃስትታት ፓብሎ ዲ ግሬይፍ ኣብ ዝሓለፈ ታሕሳስ ኣብ ብሩንዲ ካብ ዝበፅሑ ጀሚሩ ብዙሕ ሕማቕ ነገራት ከምዝተፈፀሙ ይገልፁ።
መንግስቲ ፕሬዝዳንት ፒየር ንኩሩንዚዛ ብልዕልነት ሕጊ ዝምራሕ ሕብረተሰብ ክሃንፅ ኣይፍትንን ዘሎ ኢሎም።
ዲ ግሬይፍ ኣባል ሃገራት ሕቡራት መንግስታት ንብሩንዲ ናብ ጥፍኣት ይወስዳ ዘሎ ኩነታት ክርድእኦ ተስፋ ብምግባር ስግኣቶም ናብ ናይ ሕቡራት መንግስታት ቤት ምኽሪ ሰብኣዊ መሰላት ምቕራቦም ገሊፆም ኣለው።
‘’ኣዚዩ ህፁፅ ጉዳይ እዩ’’ዝበሉ ንሶም ብምስዓብ ‘’ካሊእ ዘሕዝን ፍፃመ ቅድሚ ምፍጣሩ ማሕበረሰብ ዓለም ደው ኢሉ ክፅበ የብሉን ኢለ ይፅውዕ ኣለኹ’’ኢሎም።
ቅድሚ ሎሚ ኣብ ብሩንዲ ብዝተኻየደ ኲናት ሕድ ሕድ ኣስታት 300 ሽሕ ሰባት ተቐቲሎም እዮም።
እቶም ፕሬዝዳንት ንሳልሳይ ግዜ ንፕሬዝዳንትነት ክወዳደር እየ ክሳብ ዝበሉላ መወዳእታ ወርሒ ሚያዚያ ኣብ ቀረባ ዓመታት ተነፃፃሪ ሰላም ነይሩዋ እታ ሃገር።ድሕሪኡ ግን ልዕሊ ሓደ ምእቲ መቕተልቲ፣ ኣማእቲ ጃምላዊ ማእሰርትን መስቀይትን ተፈፂሞም ኣለው።ብዘይካ ብዓል ስልጣን መንግስቲ ዝተሳተፈሉ ሓደ ጉዳይ ኩሎም በደላት ንምፅራይ ምርመራ ኣይተኻየደን።
እቶም ፕሬዝዳንት ኣብ ዝሓለፈ ሓምለ ዳግም ዋላ እንተተመረፁ እውን ኣብ መንጎ ደግፍቶምን ሓደ ሰብ ንኽልተ ግዜ ጥራሕ ክወዳደር ኣለዎ ንዝብል ሕገመንግስቲ ጥሒሶም ኢሎም ዝቃወሙን ወጥሪ ቀፂሉ’ሎ።
ማሕበረሰብ ዓለምን ናይቲ ዞባ መንግስታትን ኣብ ብሩንዲ ካሊእ ዙር ጃምላዊ ጭፍጨፋ ክፍፀም ደው ኢሎም ክሪኡ የብሎምን ኢሎም ኣለው እቶም መርማሪ ሕቡራት መንግስታት።


text:
ፓይለታት መገዲኣየር ሳውዝዌስት ኣብ ሽቓቕ ነፋሪት ካሜራ ገጢምኩም ብዝብል ተኸሲሶም
ሪኒ ስቲንከር ዝተበሃለት ኣሳሳይት ነፈርቲ፡ ቅድሚ ክልተ ዓመት ካብ ሩስያ ናብ ፊኒክስ ኣብ ዝነበራ በረራ'ያ ክልቲኦም ፓይለታት ኣብ ውሽጢ ሽቓቕ ካሜራ ከምዝገጠሙ ምርኣያ ዝተዛረበት።
ሽዑ ዋና ኣብራሪ ቴሪ ግርሃም ናብ ሽቓቕ ክኸይድ ስለዝደለየ፡ ሪኒ ኣብ ውሽጢ ክፍሊ መቆጻጸሪ በረራ ምስ ሓጋዚ ኣብራሪ ክትጸንሕ ሓቲትዋ። ኣብቲ ክፍሊ ድማ ነቲ ኣብ ውሽጢ ሽቓቕ ዝግበር ምንቅስቓስ ብቐጥታ እተርእይ ኣይፓድ ከምዝረኣየት መዝገብ ክሲ የመልክት።
እቶም ኣብረርትን መገዲ ኣየር ሳውዝዌስትን ግን፡ ንኣሳሰይትን ተጓዓዝትን ብሕቡእ ዝቐርጽ ካሜራ ኣብ ሽቓቕ ከምዘይተገጠመ ይዛረቡ።
ሪኒ ብዛዕባ'ቲ ካሜራ ንዝኾነይኹን ሰብ ከይትዛረብ፡ ካፒቴን ቴሪ ከምዘጠንቀቓ ገሊጻ።
ነቲ መገዲ ኣየር ኣብ ዝሓበረትሉ እዋን፡ ኣተሓባባሪ መገዲ ኣየር ሳውዝዌስት ብዛዕባ'ቲ ጉዳይ ምስ ማንም ክትዘራረብ ከምዘይትኽእል ከምዝተዛረባ ኣብቲ መዝገብ ክሲ ሰፊሩ'ሎ።
ክሲ ዝተመስረቶም ክልቲኦም ኣብረርቲ፡ ዝኾነ ዓይነት ስጉምቲ ከይተወሰዶም ስርሖም ከም ዝቐጸሉ ይግለጽ።
እቲ መገዲኣየር፡ ኣብ ሽቓቕ ተገጢሙ ዝተበሃለ ሕቡእ ካሜራ ንምርካብ ኣብ ዝገበሮ ተፍትሽ ዝረኸቦ ካሜራ ከምዘየለ ኣፍሊጡ።
"ብዘካየድናዮ ተፍትሽ ኣብ ውሽጢ ሽቓቕ ዝተገጠመ ካሜራ ዘይምህላዉ ኣረጋጊጽና" ዝብል መልሲ ሂቡ።
ቤት ፍርዲ ኣብቲ ክሲ ውሳነ ዝህበሉ ግዜ ብዝምልከት ዝተፈልጠ ነገር የለን።
ኣብ ነፋሪት፡ እናተዋዘየ "ቦምባ" ዝበለ ኢትዮጵያዊ ተኣሲሩ
ኣብ ነፋሪት ክትዋዘዩ ኢልኩም እተውጽእዎ ቃል መዘዝ ከስዕበልኩም ይኽእል እዩ ኢልኩም ዶ ሓሲብኩም ትፈልጡ? ሓደ ኢትዮጵያዊ፡ ኣብ ነፋሪት እናተዋዘየ "ቦምባ" ስለዝበለ ንማእሰርቲ ተሳጢሑ።


text:
- Startsida
- Kommun och politik
- Ny i kommunen
- ሕደሽቲ መጻእተኛታት ኣብ ሉማ ኮሙን
- ኣውቶቡስ፡ ባቡርን ነፋሪትን
ኣውቶቡስ፡ ባቡርን ነፋሪትን
ከም ሓድሽ መጻኢ ናብ ሽወደን ይኹን ናብዚ ምምሕዳር ከባቢ፡ ስኮነትራፊክ ኣብ ሙሉእ ስኮነ ኣውቶቡሳትን ባቡራትን ከም ዘለዎም ክትፈልጥ ጽቡቅ`ዩ። እቲ ዝበልጸ ኣገባብ መሳፈሪኻ ትኸፍለሉ ብካርዲ ሬስካሳ ጆጆ`ዩ።
ክፍሊት
ኣብ ኣውቶቡሳትን ባቡርን ብጥረ ገንዘብ ክትከፍል ኣይካኣል`ዩ። ካርዲ ዮጆ ሬስካሳ ኩሉ ግዜ 10 ሚእታዊ ሙግዳል ዋጋ ኣለዎ። ኣብ ወብሳይት ስኮነትራፊክ፡ ኣውቶማት ቲኬት ኣብ መዋፈሪታት፡ ኣብ ትካል ኣገልግሎት ዓማዊል ስኮነትራፊክን ገዚኦም ዝሸጡ ትካላትን ካርድኻ ገንዘብ ክትጽዕና ትኽእል። እታ ካርዲ ኣብ ስኮነትራፊክ ወብሳይት፡ ትካል ኣገልግሎት ዓማዊል ስኮነትራፊክ፡ ገዚኦም ዝሸጡ ትካላትን ወኪላትን ክትገዝኣ ትኽእል።
ምስ ኣውቶቡስ ዝጓዓዝ እንተ ኾንካ ዮጆ ካርድኻ ኣብ ግዜ ምስፋር ክትቀም ትኽእል ኢኻ፡ እንድሕር ምስ ባቡር ኮንካ ትጓዓዝ ግን ትኬትካ ኣቐዲምካ ክትገዝኦ ኣለካ። ንኣብነት ትኬት ባቡር በቲ ንቡር ባንክ ካርድኻ ወይ ብዮጆ ካርድኻ ጌርካ ኣብቲ እንዳ ባቡር ዝርከብ ኣውቶማት ትኬት ክትዕድግ ትኽእል ኢኻ።
ንኣብነት ኣብ ሉማ ኮሙን ዮጆ ካርድኻ ኣብዚ ክትገዝኣን ክትዕድጋን ትኽእል ኢኻ።
- Coop Lomma, Vegagatan 3, Lomma
- Ica Supermarket, Vikingavägen 1, Bjärred
ኣውቶቡሳት ኣብ ምምሕዳር ከባቢ ሉማ
ካብ ሎማ ኮሙንን ናብኡ ሓሙሽተ ዝተፈላለያ መጕዓዝያ መስመር ይርከባ:
- 132 ሎድሾፒንገ – ብጀርረድ – ሎማ – ማልሞ፣ ከምኡውን ኦምቨንት።
- 133 ማልሞ – ኣልናርፕ – ሎማ፣ ከምኡውን ኦምቨንት።
- 134 ሎድሾፒንገ – ብጀረድ – ማልሞ፣ ከምኡውን ኦምቨንት።
- 137 ብጀረድ – ሉንድ፣ ከምኡውን ኦምቨንት።
- 139 ሎማ – ሉንድ፣ ከምኡውን ኦምቨንት።
ሰደቓ ግዜ ኣብ ትካላ ኣገልግሎት ዓማዊል ስኮነትራፊክ ወይ ኣብ ወብሳይት ስኮነትራፊክ ወይ ኣፕ ክትረኽቦ ትኽእል።
Skånetrafiken
Länk till annan webbplats.ቴሌፎን: 0771-77 77 77
Sidansvarig: Lucia Prieto De La Fuente
Senast uppdaterad:


text:
ሓበሬታ ብዛዕባ ንጥፈታት ዓውደ-ኣዋርሕ “ንጥፈታት ኣብ ሽወደን”
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 30 6 2022
እቲ ኣቐዲሙ ኣብ Informationsverige.se ዝነበረ ዓውደ-ኣዋርሕ ንጥፈታት “ንጥፈታት ኣብ ሽወደን”፡ ብተክኒካዊ ምኽንያታት ተዓጽዩ ኣሎ። ኣብቲ ትነብረሉ ኮሙን ኣየኖት ንጥፈታት ከም ዘሎ ንምፍላጥ ምስ ኮሙንካ ተራኸብ ወይ ኣብቲ ናቶም መርበብ ሓበሬታ ድለ።
ኣብ ኮሙንካ ዘለዉ ንጥፈታት ርኸብ።
ኣብ ናይ ትነብረሉ ኮሙን ወይ ካልኦት ዝተፈላለያ ማሕበራት ንጥፈታት ምክፋል ምስ ሓደስቲ ሰባት ንኽትፋለጥን ቋንቋ ሽወደንኛ ንኽትለማመድን ዕድል ይፈጥረልካ እዩ።
ኮሙናትን ማሕበራትን ሓደ ሓደ ግዜ ነቶም ሓደሽቲ መጻእቲ ሰባት ኣብ ናይ ሽወደን ሕብረተሰብ ንኽኣትዉ ቀሊል ንኽኸውን ዝገብር ንጥፈታት ኣለወን።
ብዙሓት ኮሙናትን ወለንታውያን ማሕበራትን ሓደስቲ መጻእቲ ሰባት ምስ ሽወደናውያን ንኽራኸቡ ኣብ ምሕጋዝ ይነጥፋ እየን። ኣስማት ናይቲ ንጥፈታት ክፈላለ ይኽእል እዩ። ስፕሮክቬን (språkvän)፡ ሓባሪ ስደተኛ (flyktingguide)፡ ኣቦ (fadder)፡ ዓላማይ (mentor) ወይ ዓርኪ (kompis) ተባሂሉ ክጽዋዕ ይኽእል እዩ።
ኣብቲ ትነብረሉ ኮሙን ኣየኖት ንጥፈታት ከም ዘሎ ንምፍላጥ ምስ ኮሙንካ ተራኸብ ወይ ኣብቲ ናቶም መርበብ ሓበሬታ ድለ።


text:
Radio Erena: 04 October 2017
ኣብ ኢትዮጵያ ንኣስታት 11 ዓመታት ተኣሲሮም ዝጸንሑ ክልተ ኣባላት ሚኒስትሪ ዜናን ሓደ ኣባል ሚኒስትሪ ምክልኻልን ተፈቲሖም።
እቶም ሳልሕ ጋማን ተስፋልደት ኪዳነን ዝተባህሉ ኣባላት ሚኒስትሪ ዜናን ከምኡ ድማ ሳምሶን ዝተባህለ ኣባል ሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ፣ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ እስላማዊ መጋብኣያታት ሶማልን መጥቃዕቲ ኣብ ዝፈነወትሉ’ዮም ኣብ 2006ናብ ሞቛድሾ ኣትዮም።
እንተኾነ፣ ድሕሪ ምድምሳስ እስላማዊ መጋብኣያታት ሶማል ብሰራዊት ኢትዮጵያ፣ ኣብ ሞቛድሾ ዝነበሩ ጋዜጠኛታትን ካልኦት ኣካላትን ብመንገዲ ኬንያ ክሃድሙ እኳ እንተፈተኑ፣ መንግስቲ ኬንያ ነቶም ኤርትራውያን ኣብ ዶብ ድሕሪ ምሓዙ ናብ መንግስቲ ኢትዮጵያ ከምዘረከቦም ይዝከር።
ካብቲ እዋን’ቲ ኣትሒዞም፣ ንኣስታት 11 ዓመታት ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ዘይተፈልጠ ቦታ ተኣሲሮም ድሕሪ ምጽናሕ ድማ ዝሓለፈ ሰሙን ተፈቲሖም።
እቶም ኤርትራውያን ናጽ ድሕሪ ምውጽኦም፣ ኣብ ንጥፈታት ሰራዊት ዘተኮረ መደብ ዋልታ ዘዳሉ ዝነበረ ጋዜጠኛ ሳልሕ ገማ ናብ ኤርትራ ክምለስ ክውስን እንከሎ፣ ሰኣላይ ተስፋልደት ኪዳነን ኣባል ሓይልታት ምክልካል ሳምሶምን ግና ኣብ ኢትዮጵያ ፖለቲካዊ ዑቕባ ንምሕታት ክተርፉ ከምዝወሰኑ ክረጋገጽ ክኢሉ ኣሎ።
ኢትዮጵያ፣ ኣብ 2011’ውንብተመሳሳሊ ኣገባብ ካብ ሶማል ናብ ዞባ ኦጋዴን ዝኣተዉ ክልተ ሽወደናውያን ጋዜጠኛታት ሒዛቶም እኳ እንተነበረት፣ ኣብ ውሽጢ ሓደ ዓመት ከምዝፈትሐቶም ይዝከር።
===========================


text:
Date: Friday, 02 September 2022
ባሕቲ መስከረም፡ ዕለተ ምፍላም ብረታዊ ቃልሲ፡ ሃገራዊ ኣውደ-ዓመት ዝኽርን መብጽዓን እያ። ሎምዘመን መበል 61 ዓመት ምጅማር ሓርነታዊ ብረታዊ ተጋድሎና ክንዝክር ከሎና እምበኣር፡ ከም’ቲ ናይ ወትሩ ያታና ብዛዕባ ዝሓለፍናዮ ጉዕዞ ታሪኽና፡ ብፍላይ ከኣ ታሪኻዊ ተመክሮታት ሃገራዊ ቃልስና ከነሰላስል ግቡእ እዩ። ምኽንያቱ፡ ታሪኻዊ ዝኽረትን ንቕሓትን መሰረት ህላዌናን መንነትናን ሓድነትናን ስለ ዝኾነ፡ ቀጻልነት ታሪኽና ብምርግጋጽ ዝሓሸ መጻኢ ንምህናጽ መበገሲናን ሕሉፍ ዘይብሉ መጻኢ ስለ ዘየለ ከኣ መወከሲ መጻኢናን እዩ።
እቲ ናጻ ኤርትራ ዝፈጠረ ታሪኽ ሰውራ ኤርትራ፡ ህዝቢ ኤርትራን መሪሕ ውዱብ ህዝባዊ ግንባርን፡ ናጽነታ ዝዓቀበትን ነብሳ እትኽእልን ንኹሎም ዜጋታታ እትኸውንን ድልድልቲ ሃገር ብምህናጽ፡ ቀጻልነት ታሪኹ ንምርግጋጽ ጽኑዕ መበገስን ሓያል ደራኽን ከም ዝኾኖ፡ ኣብ’ዚ ዝሓለፈ 31 ዓመታት ናጽነት፡ ግድላትን ብድሆታትን ምህናጽ ሃገር ኣብ ምግጣምን፡ ግዳማዊ ወራርን ተጻብኦታትን ኣብ ምምካትን ተረጋጊጹ’ዩ። ኣብ’ዚ ፈታኒ ጉዕዞ’ዚ፡ ኤርትራ ነቲ ከንበርክኻ ዝተሃንደደ ቅሉዕ ወራርን ብዙሕ ዝመልክዓቱ ተጻብኦታትን ብጽንዓት መኪታ ናጻ ህላዌኣ ብምርግጋጻ ዳግም ታሪኽ ተሰሪሑ ኣሎ። ንምዕቃብ ናጽነት መስዋእቲ ኣሽሓት ብሉጻት ተጋደልትን ዋርሳይን ኣብ ዝሓተተ ምምካት ወራራት፡ ኣብ ምፍሻል ንዕቑዳት ዝቕጽል ዘሎ ኩሉ ጎድናዊ ግዳማዊ ተጻብኦታትን ኣዝዩ ክቡር ዋጋ ክንከፍል’ኳ እንተ ተገደድናን፡ ኣብ ምህናጽ ፍትሕን ራህዋን ዝሰፈና ኤርትራ ማዕረ ልዑል ትጽቢታትናን ዓቕምናን ከይንስጒም እንተ ተዓንቀፍናን፡ ብቓልስና ናብ ድርኩኺት ሓድሽ መድረኽ ክንበጽሕ ክኢልና ኢና።
ከም’ቲ ሰውራ ኤርትራ ኣብ መድረኽ ሓርነታዊ ቃልሲ ማእከል-ስሕበት ቃልስታትን ምንቅስቓሳትን ህዝብታት ዞባና ንሰላምን ምትሕግጋዝን ክኸውን ብምብቃዕ ኣብ ምኽንባል ተኸታታሊ መስፋሕፍሒ ስርዓታት ኣዲስ ኣበባ መሰረታዊ ተራ ዝተጻወተ፣ ሕጂ’ውን ናጻ ኤርትራ ማእከል-ስሕበት ናይ ህዝብታትን ሃገራትን ዞባና ናይ ሰላምን ምትሕግጋዝን ልምዓትን ሓባራዊ ረብሓታትን ባህግታትን ትኸውን ምህላዋ ብወዝቢ ኣይመጸን። ብቐንዱ ውጺኢት ናይ’ቲ ቃልሲ ኤርትራ ኣብ ዞባዊ ጆኦ-ፖለቲካዊ ኣሰራርዓ ዝነበሮን ዘለዎን ፍሉይ ቦታ ብሓደ ወገን፣ በቲ ካልእ ድማ ፖለቲካዊ መስርሓት ሓርነታዊ ተጋድሎ ህዝቢ ኤርትራን ኣብኡ ዝማዕበለ ራእይን ውዳቤን መሪሕነትን ስትራተጂታትን እዩ። መንግስቲ ኤርትራ ኣብ መንጎ ዞባዊ ሰላምን ምትሕግጋዝን ልምዓትን ሃገራዊ ዕላማታቱን ዘሎ ቀጥታዊ ምውሳብ ብምግንዛብ፡ ከም ስትራተጂያዊ ዕላማ ኣነጺሩ ንምርግጋጹ ከይተሓለለ ምቅላሱ ከኣ መርኣያኡ እዩ።
መበል 61 ዓመት ምጅማር ብረታዊ ቃልሲ ክንጽንብል ከሎና እምበኣር፡ ንባሕቲ መስከረም ከም ኣውደ-ዓመት መብጽዓ መጠን፡ ሓርነትና ዓቂብና፡ ንኤርትራ ከም ፍትሕን ልምዓትን ራህዋን ዝሰፈና ሃገር ንኽንሃንጻ መብጽዓና ከነሐድስ ግቡእ’ዩ። ህዝቢ ኤርትራ ንልዑላውነት ሃገር ካብ ኩሉ ተጻብኦታት እናተኸላኸለ፡ ንዞባዊ ሰላምን ምትሕግጋዝን ልምዓትን እጃሙ እናኣበርከተ፡ ብወራርን ተጻብኦታትን ንዝተኾልፈ ዕድላት ብዝኽሕስ ናህርን ኣድማዕነትን ብምሉእ ዓቕሙ ንምህናጽ ኤርትራ ብምስራሕን፡ ሕድሪ ዝቕበልን ታሪኽ ዝቕጽልን ዝሰርሕን ብቑዕ ወለዶ ብምዂስኳስን ታሪኻዊ ተልእኾኡ ንምፍጻም ቃልሱ ክቕጽል እዩ።
ሕድሪ ባሕቲ መስከረም ስልጥንቲ ኤርትራ ብምህናጽ ክንፍጽም ኢና!
ሰማእታትና ብስራሕ ይደበሱ!
ዓወት ንሓፋሽ!
ህዝባዊ ግንባር ንደሞክራስን ፍትሕን
1 መስከረም 2022


text:
ኣብ ዝሓለፈ ቀዳምን ሰንበት ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ብዝተራእየ ህቦብላን ብርቱዕ ዝናብን 30 ሰባት ክሞቱ ከለው ካልኦት ብኣሰርተታት ዝቑጸሩ ድማ ሃለዋቶም ከምዘይተፈልጠ ይግለጽ።
እዚ ብ’ሳይክሎን ሳጋር’ ዝጽዋዕ ህቦብላ ሓዘል ብርቱዕ ዝናብ ድሕሪ ነዊሕ እዋን ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዝተራእየ ምኳኑ ሰበ ስልጣን’ቲ ዞባ ይገልጹ።
ኣመሓዳሪ ዋና ከተማ ሞቃዲሾ ዓብደልራህማን ዑመር ዑስማን ኣብ ሞቃዲሾ 6 ሰባት በቲ ህቦብላዊ ዝናብ ምሟቶምን ልዕሊ 300 አባይቲ ብውሕጅ ምዕልቕላቑን ንድምጺ ኣሜሪካ ክፍሊ ቋንቋ ሶማል ሓቢሮም።
ሰበ ስልጣን ሶማሊላንድ ብወገኖም ኣስታት 25 ሰባት ካብ ዞባታት አውዳል፡ሳሕልን ሳላልን ምሟቶም መብዛሕትኦም እቶም ግዳያት ብውሕጅ ዝተወስዱ ምኳኖም ነበርቲ ይሕብሩ።
ሓገዝ ወሃብቲ አካላት ናብ ርሑቕ ገጠራት ይበጽሑ ኣብ ዘለውሉ ሕጂ እዋን እቲ ቁጽሪ ዝሞቱ ግዳያት ክውስኽ ከምዝኽእል ሰበ ስልጣን ሶማሊላንድ ይገልጹ።
ካብ ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ሶማሊላንድ ሙሳ በሂ ዓብዲ ዝተዋህበ መግለጺ 12 ሰባት ምቁሳሎምን 27 ድማ ሃለዋቶም ዘይተፈልጠ ከምዘሎ ይሕብር።
እቲ መግለጺ ብተወሳኺ 669,000 ሰባት በቲ ህቦብላዊ ዝናብ ከምዝተጠቕዑ፡ ልዑል ቁጽሪ ዘለዎም ዘራእቲ ምዕናው፡ ኣስታት 80 ሚእታዊት ካብ ጥሪት ሶማሊላንድ ድማ ምሟቶም ይገልጽ።
ናይ ኖርወይ ትካል ግብረ ሰናይ ልዕሊ 10,000 ሰባት ኣብ ሶማሊላንድ ካብ መነባብርኦም ምዝንባሎም ኣብ ፑንትላንድ ድማ አባይትን ጀላቡን በቲ ህቦብላዊ ዝናብ ምዕናው ይገልጹ። ኣብ ጅቡቲ ክልተ ሰባት ምሟቶምን ኣስታት 20,000 ድማ ካብ መነባብኦም ምዝንባሎም NRC ይገልጽ።
መንግስቲ ሶማል ምስ ሕቡራት ሃገራት ብምትሕብባር ኣብ ዘውጽዖ መብርሂ በቲ ውሕጅ ዝተጠቕዑ ወገናት ሓገዝ ንምብጻሕ 80 ሚልዮን ዶላር ከምዘድልይ ይገልጹ ኣለው።
ሕቡራት ሃገራት ብወገኑ እዚ ድሕሪ 30 ዓመታት ንመጀመርያ ጊዜ ኣብቲ ዞባ ዝረአ ዘሎ ብርቱዕ ዝናብ ኣብ ሶማል ይቕጽል ከምዘሎን ኣብ ከበሳዊ ክፋል ኢትዮጵያ እውን ብርቱዕ ዝናብ ከምዝተራእየ፡ ኣብ ሶማል ክሳብ ሕጂ 772,500 ሰባት ብምዕልቕላቕ ውሕጅ ከምዝተጸልው ልዕሊ 229,000 ድማ ካብ መነባብኦም ምዝንባሎም ገሊጹ’ሎ።


text:
ህዝብና ኣንጻር ምልካዊ ስርዓት ህግዲፍ ንቅሓትን ተሞክሮን ይሰንቅ ዶ ኣሎ !
ህዝብና ኣንጻር ምልካዊ ስርዓት ህግዲፍ ንቅሓትን ተሞክሮን ይሰንቅ ዶ ኣሎ !
ንልዕልና ሕጊ፡ ማሕበራዊ ፍትሒ፡ ማዕረነት ዜጋታት ንምውሓስ ኣብ ዝካይድ ቃልሲ ህዝብታት ተመክሮን ንቅሓትን ሰኒቆም ክጓዕዙ ኣማራጺ ዘይብሉ መለልዩ መወዳእታ ክብጻሕ ዝድለ ዕላማን ኣሳልጦ’ዩ። ኣንጻር መን ትቃለስ ምህላውካ ዘነጻር ዕልማ ክህልወካ ስንቒ ንቅሓት ተመክሮን ወሰንቲ’ዮም። ንቅሓት ድላይካ ምዝራብ፡ ተሞክሮ ከኣ ዕድመኻ ኣብ ቃልሲ ምቁጻር ዘይኮነን፡ ምስ’ቲ ተነጻጽሮ ዘለኻ ፖለቲካዊ ዕላማ ዝተኣሳሰረ’ምበር።
ኣብ’ዚ ዝሓለፈ ዓመት ንደላይ ፍትሒ ህዝብና፡ ደምበ ተቃውሞ ፖለቲካዊ ሓይልታት ደማሚርካ ብዙሕ ስርሓት ከም ዝተፈጸመ ዝኽሕድ ዘሎ ኣይመስለነና። ውድብ ሓድነት ንዲሞክራሲያዊ ለውጢ ሓደ ካብ’ቲ ቀንዲ ዕላምኡ ንህዝብና ብዝግባእ ቅኑዕን እዋናውን ሓበሬታ ብምስናቕን፡ ኣፍልጦኡ ክብ ንባልን’ዩ።
ቅድሚ ሰለስተ ኣዋርሕ ብሓድነት ዝተጸናበረን ንውድብ ሓድነት ንዲሞክራሲያዊ ለውጢ ዘቆመ ምንቅስቓሳት ንገዛእ ርእሱ ፍረ ዝሓለፈ ተሞክሮታት ቃልሲ’ዩ። ህዝብና ከኣ ካብ’ቲ ሰፊሕ ህዝባዊ ቃልሲ ኣብ ውሽጢ ሃገር ይኹን ኣብ ስደት ዘሎ ሓደ ዓብይ ብስራት ክስምዖ ግድነት’ዩ። እዚ ጥራሕ ዘይኮነ ” ምንቅስቓሳት ይኣክል” ኣብ መላእ ዓለም ሰፊሕ ህዝባዊ ምንቅስቓሳት ዝጠርነፈ ተወሳኺ ንህዝብና ንቕሓት ዘዕጥቅን ንሓድነትን ሓባራዊ ስርሓት መደባት ኣንጻር መላኺ ስርዓት ዝሕንጽጸሉ’ዩ።
እወ፡ ደላይ ፍትሒ ዝኾነ ህዝብና ገገለ ንሓድነትና ናጤባ ዝኾነ ጉዳይ እንተዘይተረኺቡስ፡ ኣብ መብዛሕትኡ ህዝባዊ መስመር ሒዙ ተጠርኒፉ ኣንጻር መላኺ ስርዓት ህግዲፍ ኣብ ዘካይዶ ዘሎ ቃልሲ ተስፋታት ዘለዎ ኮይኑ፡ ንመላኺ ስርዓት ነጺጉ ንድሕነት ህዝብን ሃገርን ኣብ ቃልሲ ይርከብ።
ካብ ዓሚ ሎሚ ይሓይሽ፡ ህዝባዊ ናዕቢ ጥራሕ ዘይኮነ ፖለቲካውያን ሓይልታት ኣብ ምቅርራባትን ምርድዳእን ጎኒ ጎኒ ህዝባዊ ናዕቢ ክስጉም ዘካይዶ ፈተነ’ውን ብዓብይ ኣውንታ ክረአ ዝግባእ’ዩ። ኣብ’ዚ ከይተጠቅሰ ክሓልፍ ዘይግባእ ግን ከኣ ኣገዳስን ብፍላይ ነቶም ዳሕረዎት ወለዶ ኤርትራ ዝምልከት ብዛዕባ ታሪኽ ህዝቢ ኤርትራን ብረታዊ ተጋድሎና፡ ኣብ ዝተፈላየለ መራኸቢ ብዙሓት ንህዝቢ ዝተዘርግሐ ቃል መሕተት ሓርበኛታት ነባራት ተጋደልቲ ኤርትራ ምህላዉን፡ ሎሚ ሎሚ ከኣ ብዙሓት ነባራት ተጋደልቲ ንታሪኻዊ ሰነድ ዘዘኻክር መጽሓፍቲ’ውን ይዝርጋሕ ምህላዉ ኩሉ ዝፈልጦ ሓቂ’ዩ።
ምስ’ቲ ኩሉ ውረድ ደይብ መዋእል መግዛእቲ፡ ብረታዊ ተጋድሎና ንነጻነት ተደፊና ከም ዘይተረፍና ዝሕብር ምህላዉ፡ ኣብ’ዚ እዋን’ዚ ኣይፈልጥኹን ክብል ዘኽእል ምኽንይታ ክህሉ ኣይክእልን። ይትረፍ ኤርትራውያን ዜጋታት ተጋደልቲስ፡ ኢትዮጵያውያን እንተኾኑ ብዛዕባ ኤርትራ ዝጽሕፍዎ ጽሑፋት፡ ኣብ ልዕሊ ህዝብናን ሃገርና ዝተፈጸመ በደላት ብቃልዕ ይጽሑፍን ይትርኹን ዘለዉሉ እዋን፡ ኤርትራዊ ኣንጻር መላኺ ስርዓት ክዓጥቖ ዘለዎ ኣፍልጦ ምዃኑ ርዱእ’ዩ።
ምእንቲ’ዚ ብፍላይ መንእሰያት ንዝኸይድ ዘሎ ጉዕዞ ሓርነት ምስ’ቲ ብመላኺ ስርዓት ዝወረዶም ግፍዕታትን ማህሰይትን፡ታሪኽ ንምልጋብን ንምትእስሳርን፡ ኣብ’ቲ ብዝተፈላልዩ ነባራት ተጋደልቲ ዝተባህለን ዝግለጽን ይኹን ዝጸሕፍ ዘሎ ኣትኵሮ ብምግባር ንዝሓሸ መጻኢ ክንጥምት ክሕግዘና ዝኽእል ምዃኑን፡ ኣብ’ቲ ኣንጻር ምልካዊ ስርዓት ህግዲፍ ዝካየድ ቃልሲ ከኣ ኣበርክቶ ዘለዎ’ዩ። ድሕሪ’ቲ ኩሉ ዝበሃልን ዝጸሓፍን ከኣ ሕጂ እንታይ ንግበር ሕቶ ከም ዝመጽእ ከኣ፡ ፈሊጥና ነቒሕና ሓድነትና ሓይሉ ኣንጻር እከይ መላኺ ስርዓት ህግዲፍ ከም ንሰልፍ ዝገብርና ምዃኑ ዘጥራጥር የብሉን።
ዘለኣለማዊ ክብርን ዝኽርን ስውኣትና
ዜናን ሕባአሬታን ውድብ ሓድነት ዲሞክራሲያዊ ለውጢ
15 ሕዳር 2019


text:
ጕዕዞ ኤርትራውያን ንጅነቭ ን2. ዕላማ
ትርጕም ናይዚ ክልተ ጕዕዞታት ሰላማዊ ሰልፊ ኢዩ፤ መጸውዒኡ ከምኡ ጕዕዞ ሰላማዊ ሰልፊ ንጅነቭ ኢዩ፤ ይኹን ድአ‘ምበር ን2ተ ነንበይኑ ዕላማታት ኢዩ።
እዚ አብ ጅነቭ ዚካየድ ዘሎ ሰላማዊ ሰልፊ፡ ነቲ ንመሰል ኤርትራውያን ዚገፍፍ ዘሎን፣ ንሃገርና ናብ ዘይህላውነት ዝነቍት ዘሎን ስርዓት ህግደፍ – ማለት ንውልቀ መላኺ ኢሰያስ ኣፈወርቅን ቀንዲ መጋበርያኡን – ዝቃወምን ዝዅንን ምዃኑ ብሩህ ኢዩ።
ነቶም ንሰብኣዊ መሰላት መሰል ደቂ-ሰባት ዚጣበቑን ዚሕለቑን ዘሎዉ ማሕበረ-ሰብ ዓለምን፣ ኣህጕራዊ ማሕበራትን፣ መንግስታትን፣ ከምኡ ድማ ህርኩታትን ግዱሳትን ኤርትራውያን አሓትን/ኣሕዋትን ንዅሉ‘ዚ ዚገብርዎ ዘለዉ ህርኩት ስራሕ ዕዉት ንክኸውን እምነ፤ ንኣበርክትኦም ድማ መጎስ ክብል እፈቱ።
ብሓቂ እዚ ናይ መሰላት ደቂ-ሰባት ዕላማታት‘ዚ ነቶም ትጽዕሩ ዘሎኹም ንበይንኹም ዚምልከት ጥራይ ዘይኮነ፡ ንዅሉ‘ቲ ሕቡራት መንግስታት ዓለምን፣ ንሕብረት ኤውሮጳን፣ ንሕበረት ኣፍሪቃን፣ ንሕብረት ዓረብ-ሊግን፣ ንዅሉ መሰላት ደቂ-ሰባት ዚግደስ ማሕበራዊ ትካላትን ንውልቀ-ሰባትን ይምልከት። ብዓቢኡ ድማ ንዓና ነዞም መሰልና ተረጊጹ ዘሎ ኤርትራውያን፣ ካብኡ ሓሊፉ ደማ በልማማ ንኵላትና ኤርትራውያን ዜጋታት፣ ጸረ‘ዚ ንመሰል ህዝብና ዚረገጽን ዚግህስን ዘሎ ስርዓት ሓቢርና ክንምት፣ መኪትና ድማ ነቲ ዚጽንት ዘሎ ህዝቢ ከነድሕን ብቀዳምነት ከም ዚምልከተና ክዝንጋዕ አይምተገብኦን። የግዳስ ከምቲ ምስላ ኣቦሓጎታትናን ወለድናን ዚብሎ፡- „ከስዐ‘ደ ጕራ-ጉራ“ ኢዩ፤ ከምኡ ክንዲ ዚኾነ ከአ ጕዕዞናን እቲ እንገብሮ ዘሎናን ዚምስክሮ አብ ባይታ ዘሎ ሓቂ‘ዩ። እዚ ማለት ግና ናይ ህዝብናን ሃገርናን ጕዳይ ንኵላትና ስለ ዘይብጽሓና ወይ ዘይትንክፈና ዘይኮነስ – ይብጽሓናን ይትንክፈናን እንሃለወ – ገለ-ገሌና ፈሊጥካ ምስቃጥ ስለ ዝመረጽና ምዃንና አሉ ዘይባሃሎ ጭቡጥ ነገር‘ዩ። ከም ዘይሳሓት ግና ዚሓለፈ ታሪኽናን ተግባራትናን ብታሪኽ ስኑድ‘ዩ፤ ሎሚ ዚግበር ዘሎ‘ውን ከምኡ ከከም ሓቁ አብ ኤርትራዊ ታሪኽ ክሰፍር‘ዩ። ስለዚ ካብ ዓይኒ ታሪኽ ዚኽወል ከም ዘየሎ ኣስተውዒልና ጕዕዞና ብኣጋ እንተ-ኣታዐራሬና ይሓይሽ። ከም ዚሓለፉ አብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ዚወረዱ መረርቲ ቃልሲታትን ብድሆታትን ናይ ሊሚ ህልቀታትን ሓሳረ-መከራን እንተኰኑ‘ውን ብቃልሲ ክሳዓሩ‘ዮም። እሞ ንኵላትና ኣሕዋትን/ኣሓትን ደቂ‘ዛ ሓላል-ሃገር፡ ካብ ጽባሕ-ንግሆ ዚመጽእ ተሓታትነትን ሕማቕ ታሪኽን ነብስና እንተድሓና ስለዚሓይሽ፡ ኣንዊሕና ክንጥምት፣ ማለት ንዲክታቶርን ጕጅለኡን መኪትና ህዝብና ከነድሕን፣ ሰዓቱ ሎሚ‘ዩ ምበልኩ ኣነ። ዳግም አብ ቅድሚ ዓለም ታሪኽ ክንሰርሕ፣ ማለት ነዚ አብ ውሽጢ 20 ዓመት ዘይኣክል ካብ ጥርዚ ጎቦ ናብ ጕድጓድ ኣንቆልቊሉ ዘሎ ቅያ ሰውራናን ስዉኣትናን ከንሐድሶ ሃየ ብሓባር ንልዓል!
ንሕና አብ ወጻኢ ሃገራት እንርከብ ኤርትራውያን ኢና ነቲ ከይዛረብ ብኣፉ ተታሒዙ ዘሎ ህዝብናን ብኣማኢት ኣስሓት አብ ኮንቴነራት አብ ትሕቲ-መሬት ሰፊሩ ዘሎ ፖለቲካዊ-ዜጋናን ክንዲ ዓይኑ-ዓይኒ ክንዲ ልሳኑ-ኣፍ ኴና ክንዛረበሉን ክንምክተሉን ዘሎና፤ ስለዚ ሃየ ሎሚ‘ውን ከም ትማሊ ዕጥቅና ሸጥ ነብል!
አወ፣ እዚ ዚተባህለ ጻውዒት ብፍላይ ነቶም ሕልና-ኣልቦ፣ ነቶም ሕልንኦም ዘዕረቡን ዚደቀሱን ኣሕዋትን ኣሓትን ደቂ-ሃገር ካብ ድቃሶም ንኽባራበሩ/ራ ዚጠልብ ኢዩ።
አስዒበ‘ውን ነቶም ዛጊት አብ ቃልሲ ዘሎና፣ እወ፡ ነቶም አብ ደንበ ተቓውሞ አሎና ንብል፣ ከም ደለይቲ ለውጢ‘ውን እጃምና ንገብር አሎና ንብል …ወዘተ፣ አብዚ መዳይ‘ውን ኣነ ርእሰ-ውከሳ የድሊ‘ሎ ምበልኩ። ንኣሰራርሓናን ኣከያይዳናን ብምግምጋም ሓዲሽ ናይ ቃልሲ ቅኑዕ ትሕዝቶን መንፈስን ምሓዝ የድሊ‘ሎ። ቅድምያታትና ነተዓራሪ፤ ከመይሲ አብ ዘሎናዮ ግዚያትን ኵነታትን ብዘይካ ንጕጅለ ህግደፍ – ከም ቀዳማይ ጸላኢ ህዝቢ ኤርትራ መጠን – ሓቢርካ ምምካት ካልእ አብ ቅድም ዚስራዕ ዋላ ዚኾነ ይኹን ነገር የሎን።
አብዚ ጕዳይ‘ዚ ክተኵረሉ ዝደልን ክስምረሉ ዝግባኣንን ነገር አሎ። ማለት ሎሚ ከምዚ ኣጋጣሚ ስለ ዚተረኽበ‘ኳ ዘይኮነስ ብዓንተብኡ‘ውን ናትና ዋኒንን ዕማምን ስለ ዚጽንሓ፣ ኵነታት ሃገርን ህዝብን ከአ ሕጂ‘ውን ገና ፍታሕ አብ ምንዳይን አብ ዚኸፍአ ጥርዙን ብምህላዉ …ወዘተ፡ ብዘይ ዋዓል-ሕደርን ብዘይውልውልን ንክንቃልስ መድረኽ ይጽውዕ አሎ። ብፍላይ ኣንቱም መንሰያትና፣ ተካእቲ ወለዶና ንስኹም ስለ ዚኾንኩም፣ ንስኻትኩም ኢኹም ናይ ሎውጢ ሓይሊ‘ሞ ብሓድነትኩም ንህዝቢኹም አበሽርዎ። ስለዚ ድማ ቀንዲ ኣትክኵሮ ዚግበረሉ፡ ናታትኩም ሓድነትን ጥምረትን ኢዩ‘ሞ አብ ቀዳማይ ደረጃ ንክትሰርዕዎ እምሕጸነኩም፣ ተስፋ‘ውን አሎኒ። ነዚ ጠስጢሱ ዘሎ ስርዓት ህግደፍን መጋበርያኡን ካብ ሱሩ ምሒኹም ብህዝብኹም ራህዋን መስተርሆን ከተልብሱን ታሪኽ ከተሐድሱን፣ ብኡ መጠን ከአ ንናይ ጽባሕ ብልጽግትን ዲሞክራስያዊትን ኤርትራ ፍትሓውን ቅኑዕን ኣንፈት ከተትሕዙ መድረኽ ይሓተኩም አሎ። ንስኻትኩም ሓድነትኩምን ቅሩብነትኩምን አመስክሩ፣ ዚተረፈ „ናይ ቀውዒ ጕዳይ ብምዃኑ“ አብ ውሽጢ ኤርትራ ዘሎ ሓውኩም ክልዓለሉ‘ዩ፣ ንኵላትና ብዘርዊ ክዛዝሞ ከአ‘ዩ። ተወፋይነት ካባና ካብ ወለዶ ሰውራ፣ ሓድነት ድማ ካብ መጽናዕትኩምን ተወሳኺ ናይ ባዕልኹም ኣስተብህሎን ውሰዱ።
ምሉእ ሓላፍነት ከም ትርከቡናን ብዓወት ከም ተሰንይዎን ተመክሮይን ሕልናይን ይደፋፍአኒ‘ሎ!!!!!
ዓወት ንውጹዕ ህዝቢ ኤርትራ!
ዓወት ንደለይቲ ዲሞክርስያን ፍትሓዊ ለውጥን!
ውድቀት ንዲክታቶራዊ ስርዓት ህግደፍን መጋበርያኡን!
ዘልኣለማዊ ዝኽርን ክብርን ንሰማእታትና!
ካብ ሓውኹም
ፍሻለ ገ/እየሱስ
ሃገረ-ጀርመን
Short URL: https://english.farajat.net/?p=9705


text:
መላእ ኣባላት ዝተረኽብሉ ኣኼባ ውሓዲለ
መላእ ኣባላት ዝተረኽብሉ ኣኼባ ውሓዲለ
ብዕለት 8 ለካቲት 2020 መላእ ኣባላት ውሓዲለ ዝተረኽብሉ ኣኼባ ተኻይዱ። ነዚ ኣገዳሲ ዝኾነ ኣኼባ ውድብ ክካየድ ዝተደለየሉ ምኽንያት፡ ድሕሪ ጉባኤ ሓድነት ውሓዲለ፡ ጉባኤ ዘሕለፎ ውሳኔታት ክሳብ እዚ ዘሎናዮ እዋን ዝተዓመሙ ስርሓት ጸብጻብ ንምቅራብን፡ መጻኢ መደባት ከኣ ብቅደም ተኸተል፡ እዋናዊ ሕቶታት ህዝብን ኣባላትን ንምምላስ ዝተኻየደ ሰፊሕ ዓውደ ዘተ’ዩ።
ኣብ መኽፈቲ ኣኼባ ኣቦ/መ ፈጻሚት ሽማግለ ኣቶ ተስፋሚኪኤል ዮሃንስ ንኣባላት ውድብ እንቋዕ ደሓን መጻኹም ድሕሪ ምባሉ፡ ንኣባላት ውድብ ክሕበርን ክፈልጥዎን ኣለዎም ንዝበሎ ኣገዳሲ ውሽጣውን ግዳማውን ኩነታት ህዝቢ ኤርትራ ብሰፊሑ መግለጺ ኣቕሪቡ። ብምቅጻል ከኣ ውድብ ሓድነት ንዲሞክራሲያዊ ለውጢ ኣብ’ዚ ዝሓለፈ ሽዱስተ ኣዋርሕ ዘካየዶ ስርሓት፡ ጸብጻባት ፈጻሚት ሽማግለ ጥራሕ ዘይኮነ፡ ንዝምጽእ ሽዱሽተ ኣዋር ዘለዎ መደባት ስርሓትን ኣንፈት ውድብ ገሊጹ። ብተወሳኺ ቤት ጽሕፈታት ፈ/ሽ ብፍላይ ኣብ’ቲ ዝቀረበ ጸብጻባት ይኹን መጻኢ መደባት መደባት ቤት ጽሕፈታተን ዝምልከት፡ ካብ ኣባላት ዝቀረበ ሕቶታት፡ መልሲ ሂበን።
ኣባላት ውሓዲለ ኣብ ዝተኻየደ ኣኼባ ጸብጻባትን መደባትን ውድብ ድሕሪ ምስማዕ፡ ሓድነት ውድብን፡ሓድነት ኤርትራውያን ፖለቲካውያን ሓይልታት ኤርትራ ኣንጻር ምልካዊ ስርዓት ንምዕዋት ኣትኵሮ ብምግባር፡ ኣብ ሓድነትን ሓባራዊ ስርሓትን ኤርትራውያን ሓይልታት ዝካየድ መስርሕ፡ ዘሎ ኣንፈት ምቅርራባትን ብሰፊሑ ዘትዩ። መሪሕነትን ኣባላት ውድን ጉዳይ ሓድነት መልሲ ክረኽበሉ ብጥርኑፍ፡ ንጡፍ ተሳትፎን ኣሰራርሓ ውድብ ኣውንታውን ዕዉትን ውጽኢት ክርከቦ ከም ዝኽእል ዝተሰማማዓሉ ኣኼባ ነበረ።
ከም ኣሰራርሓን ልምድን ውድብ ከኣ ከም’ዚ ዓይነት ኣኼባ ልሙድን ዝውትሩን ኮይኑ፡ ብመደብን ተታሒዙ፡ ፍሉይ ኩነታት ህዝብናን ሃገርናን ኣብ ዝረከበሉ ወኸሳ ኣብ መንጎ ኣባላት ፈ/ሽ፡ ባይቶን፡ ኣባላትን ውድብ ምስ ዝካየድ ጥምረት ውሽጣዊ ሓድነትን ክህልዎ ከም ዝኽእል ርእዩ።
ክንዕወት’ና
ዜናን ሓበሬታ ውሓዲለ
9 ለካቲት 2020


text:
መንበሪ ገዛ ንምርካብ ንሕግዘኩም
ምስ ማሕባር ረቪቭ Association REVIVRE
እንታይ ኢዩ?
ኣዚ La plateforme FAIR ሓደ መምሃሪ ሓበሬታን ማእከል ናይ ፣ ቁዕባ መሰሎም ዝተሓለወ ሰባት (BPI) ኣብ Caen. ኣገልግሎት ዝህብ ማሕበር እዩ።
i ምፍላጡ ኣገዳሲ :እዚ ማሕበር እሲ ብ ሓንቲ ፣ ዳሪክተር 3ሰራሕተኛታት 40 ወለንተኛታት ፣ ዝሰርሕ ኮይኑ ።
ኣገልግሎታቱ ድማ :
- ኣቲ la domiciliation ፣ ዝፍለጥ ናይ ምምሕዳር መስርሕ ፣ ዑቕባ ዘለዎም ሰባትን BPI ግን ከኣ ደቂ ዘይብሎም ፣ ኣገልግሎት ምሃብ
- ናይ እንተርኔት ምጥቃም ምፍቃድ
- ናይ ማሕበራዊ ኣኣገልግሎት ንተኻፈልቲ RSA ኣገልግሎት ምሃብ
- ሓደ ጠባቓቅ እንተኣድልይዎም ምሕጋዝ
- ናይ ስነ ማሕበራዊ ኣገልግሎታት ምስታፍ
- ባህላዊን ስፖርታዊን መደባት ምሕያል ...
ንመን ኢዩ ፧
ዞባ\ ዴባርትሞ
14 - Calvados
ዞባ\ ዴባርትሞ
14 - Calvados
ስለምንታይ እዩ እዚ ጉዳይ ኣገዳሲ ኾይኑ፧
ሓደ ናይ ምምሕዳራዊ ኣኣገልግሎት ንጥፋታት ምሕጋዝ
La domiciliation ዝበሃል መሰል፣ ን ናይ ሃባራዊ ኣገልግሎት መሰል (ናይ ምርካብ ናይ ልደት ምስክር ወረቐት፣መሰል ናይ ሲቪል፣ ናይ ጠበቃ መሰል ፣ ማሕበራዊ ውሕስነትን ኣሱራንስ ምርግጋጽ፣ ምኽፋትን ምጥቃምን ናይ ባክ ሕሳብ ምውሓስ…). ኣዚ ኣገልግሎት እዚ ነጻን ኮይኑ ን ሓደ ዓመት ዝጸንሕ እዩ።
እንተደኣ domiciliation,ክህልወኩም ደሊኹም
- ናይ ዑቕባ መሰል ክህልወኩም ኣብለዎ (ስደተኛታ ፣ ወይ ወይ ካልእ ዓይነት ዑቕባ)
- ን ደብዳቤኹም እትቕበልሉ ፣ ሓደ ቀዋሚ ኣድራሻ ዘይብልኩም ልትኮኑ ይግባእ
- ልዕሊ 25ዓመታት ክትኮኑ ኣለኩም
- ቆልዑ እውን ክህልውኹም የብሎምን
ሓደ ናይ ማሕበራዊ ናብራ ኣገልግሎት
ሰለስተ ናይ ማሓበራዊ ህትወት ሰራሕተኛታት ዝወሃብ ኣገልግሎት ንምኽሳብ
ቋንቋ ፈረንሳ ንምምሃር
እቶም ን ወለንተኛታትና ዝወሃቡ ስልተናታት ድማ፣ ኣብ ኩሉ ሰሙን ፣ ከከም ናይ ፈረንሳ ኣፍልጦኹም፣ማለት (ካብ A1 ክሳብ B1). ንህብ
ወለንተኛታት ንምዃን
La plateforme FAIR ዝበሃል ውዳቤና ብ ሞያውንያንን ወለንትኛታት ፈረንሳዉያንን ስደተኛታትን ዘራኽብ እውን እዩ።
ሓባራዊ ንጥፈታት ንምስታፍ
ከምኡ እውን ብሳልኡ ኣብ ንጥፈታት ናይ ኢድ ሰንዓ ፣ ክትሳተፉ ን ሙዝየንም ክትበጽሑን ፣ ኣብ ትያርትርን ካልእ ንጥፈታት ክትሳተፉ ትካሉ ኢኹም። .
ብ ኸመይ ኣብርክቶይ ይሳተፍ
ርከቡን ብ ቴለፎንና !
- ብ : 02 31 86 95 91
- ኢመይል : fair@revivre-asso.org


text:
“ፍቕረይ ወደይ ተማሂርካ ምስ ወዳእካ እንታይ ኢኻ ትገዝኣለይ?” ” ንዓኽን ጥራይ ድዩ ንዓይ ሲ ክገዝኣለይ እንድዩ ዝወደይ መዓረይ” ዓባየይን ኣደይ ለተድንግል ሰይቲ ሓወብኡ ነቦይ ትምህርቲ ክጅምር እንከለኹ ዝብላኒ ዝነበራ እዩ። ኣነ ኣይወዳእኩን ንሰን ውን ኣይተጸበያንን፡ ዓዲ እዝግሄረን ከይደን።
” ክመሃሩ እናደለዩ እዚ ትምህርቲ ዝኣብዮም እኮ ምሳኻ ትርእዮም ኣለኻ፡ ክፉት ርእሲ ሂቡካ እንከሎስ ዘይትመሃር ንዓኻ ኮይንካ ንኻልእ ትኸውን፡ እዚ ሕጂ ዝብለካ ዘለኹ ጽባሕ ክንዲ ሰብ ምስ ኣኸልካ ኣጸቢቑ ክርደኣካ እዩ፡ ሃገር ናይ ዝተማህሩ እያ ክትከውን” መምህር ግርማይ ከም ወላድን ዓርክን ኮፍ ኣቢሉኒ ተላዚቡኒ። ወዲ 15 ዓመት እንከለኹ እዩ።
” እሞ እዚ ዓዲ ጸሊእካዮ እንተኾይንካ ኣስመራ ኮይንካ ተመሃር፡ 100 ቕርሺ ንወርሒ ተቖራጺ ክገብረልካ እየ መሐሸሺኻ፡፡ መስሓቕ ሰብ ኣይትግበረና። ጽባሕ ንጉሆ ክንዲ ሰብ ምስ ኣኸልካ ከጣዕሰካ እዩ እዚ ሕጂ ትገብሮ ዘለኻ።” ኣቦይ ብመግናሕትን ምስግዳድን ምስ ተሓለሎ ዝበለኒ እዩ። ኣደይ ውን “ስምዓና እንዶ ዝወደይ” ብዘስምዕ ዓይኒ ትጥምተኒ ኔራ። ከምቲ ዝበልዎ እንተፈተኑ እኳ ኣስመራ ኮይንካ ምምሃር ውን ዝምእምኣኒ ኮይኑ ኣይጸንሐን።
መምህር ኣብርሃም(ኣቦይ ትግርኛ)፡ ሞኬ (ናይ ታሪኽ መምህርና)፡ መምህር መዝገብ (በታ ቆራጽ ኢዱ ርእሰይ እናደራረዘ)፡ ካልኦት ፈተውትን ኣዝማድን፡ ንብሩህ መጻእየይ ኣብ ትምህርቲ ኣመልኪቶም ክመሃር ምዒዶምኒ። ኣነ ኣይተመሃርኩን፡ እቲ ንሳቶም ዝሓለምዎን ዝተመነይዎን መጻኢ ውን ብሂወቶም እንከለዉ ኣይመጸን ጥራይ ዘይኮነ እቲ ዝነብርዎ ዝነበሩ ውን ሕጂ የለን።
ነዚ ዘለኹዎ ሂወት ስደት፡ በዚ ዘለኒ ክገጥሞ ዝኽእል እኳ እንተኾንኩ፡ ግን ክመሃር እየ። ነቲ ዝተመነዩለይ ደረጃ ውን ክበጽሖ እየ። ገሊኦም ይርእይዎ ይኾኑ። ነቲ ዝተመነዩለይ ሂወት እነብሮ ዶ ኣይነብሮን ግን እንድዒ፡፡ ድሮ እኳ ብዙሕ ካብቲ ክነብሮ ዘለንስ ሓሊፉ ኣሎ።
ሎሚ፡ ቅድሚ 16 ዓመት ክጅምሮ ዝነበረኒ ትምህርቲ ጀሚረ ኣለኹ። ድሕሪ 19 ዓመት ናብ ቤት ትምህርቲ ተመሊሰ ማለት እዩ። ንገሊኡ ብስሩዕ ንገሊኡ በቋራጭ፡ እቲ በቲ ስሩዕ መሳልል ናይ ዓድና ክበጽሖ ዝነበረኒ፡ ኣብ ዝሓጸረ ክበጽሖ እየ። እንተሓጸረ 5 እንተነውሐ 7 ዓመት ክወስደለይ እዩ። ሽዑ “ዝተማህረ” ክበሃል እየ።
ንእሽቶ ሕጫጨ
ሕጂ ዘተሓሳስበኒ ዘሎ፡ ክሳብ ሽዑ ኣብ ፈይስቡክ ለውጢ ከይመጽእ እዩ። ሕማቕ ኣጋጣሚ ኮይኑ ኣብ ፈይስቡክ ለውጢ እንተመጺኡ፡ እቲ “ምሁር” ምዃነይ ክምስክረለይ ዝኽእል ዝተሓላለኸ እንግሊዘኛይ ኣበይ ክጽሕፎ እየ?


text:
ኣብ ሚኒስቴር ወጻኢ ኣሜሪካ ብዛዕባ ማእሰርቲ ዶ/ር መረራ ጉዲና ብመንግስቲ ኢትዮጵያ ሎሚ ሓሙስ ኣብ ዝዋዓለ ክፍለ ጊዜ ሕቶን መልሲን ሪኢቶ ንክዋሃብ ተሓቲቱ ነይሩ። ወሃቢ ቃል እቲ ቤት ዕዮ ሚስተር ማርክ ቶነር ዝሃብዎ ሪኢቶ ስዒቡ ቀሪቡ’ሎ፣
“መራሒ ኦሮሞ ፈደራላዊ ኮንግረስ ዶ/ር መረራ ጉዲና ብመንግስቲ ኢትዮጵያ ከምዝተኣሰሩ ፈሊጥና ኣለና። በቲ ሪፖርት ተሻቒልና ኢና። ስለዚ መንግስቲ ኣብ ልዕሊ ዶ/ር መረራ ንዝቀርቡ ክሲታት ብግልጺ ንከቅርብ ነተባብዕ።
እዚ ናይ ምእሳሮም ነገር ሓቂ እንተኾይኑ ፣ እቲ ተግባር ኣብ ኢትዮጵያ ነጻ ድምጺ ንምዕፋን ዝውሰዱ ስጉምትታት እናወሰኹም ምምጽኦም ተወሳኺ መርኣያ`ዩ ። ብግልጺ ንምዝራብ ኢትዮጵያ ዘውጽኣቶ ኣዋጅ ህጹጽ ጊዜ ንድምጺ ተቃውሞ ንምዕፋንን ንሕገ መንግስታዊ መሰላት ዜጋታት ንምድራትን’ዩ ኣብ ጥቅሚ ይውዕል ከምዘሎ ዘለና ርድኢት ዝያዳ ዘራጉድ`ዩ።
እዚ ድማ ኣብ ኢትዮጵያ ኣዋጅ ህጹጽ ጊዜ ኣብ ዝተተግበረሉ እዋን ብመንግስቲ ኢትዮጵያ ምስ ዝተባሃሉ መጽባዓታት ፖለቲካዊ ተሃድሶ ዝራጸም’ዩ። ስለዚ ብቅርበት ንከታተሎ ኣለና” ኢሎም።
ማርክ ቶነር ሎሚ ሓሙስ ዝሃብዎ ሪኢቶ ኣብ'ዚ ተታሓሒዙ ቀሪብልኩም ኣሎ፣


text:
Monthly Archives: Feb 2022
ቃል ሓዘን
ቃል ሓዘን ሳልሳይ ፓትሪያርክ ኦርቶዶክሳዊት ቤ/ክ ኤርትራ ኣቦና ቅዱስ ኣቡነ ኣንጦንዮስ ብዕለት 9 ለካቲት ዓሪፎም።ሓያል ሻቕሎት ህዝብና ከኣ ብከቢድ ዘሕዝን ወረ ሞት መርድእ በጺሑ። ኣቦና ቅዱስ ኣቡነ ኣንጦንዮስ ካብ ህጻንነቶም ጀሚሮም ዝሕለፍዎ ነዊሕ መንፈሳዊ ኣገልግሎትን ተጋድሎ ከም ውጽኢት ንሃዋርያዊ ተልእኾኦም ንምፍጻም ዘራኣይዎ ብቅዓት ሳልሳይ ፓትሪያርክ ኦርቶዶክሳዊት ቤ/ክ ኮይኖም ተሓርዮም። ኣቦና ቅዱስ ኣቡነ ኣንጦንዮስ ኣብ’ዚ ደረጃ ዘብጽሖም ንመፈሳዊ ሃዋርያዊ ተልእኾ ዘለዎምRead more
ናይ ሓዘን መግለጺ
ሓዘን መሪር نـــــعي أليم
ዘረባታት ይስማዕ ጽሑፋት ይንበብ ኣሎ፡ ንሕና ኸ ስርሓትና ንገብር ዶ ኣለና!
ዘረባታት ይስማዕ ጽሑፋት ይንበብ ኣሎ፡ ንሕና ኸ ስርሓትና ንገብር ዶ ኣለና! ዘረባታት ይስማዕ ጽሑፋት ይንበብ ኣሎ፡ ንሕና ኸ ስርሓትና ንገብር ዶ ኣለና! ብዛዕባ ሓድነትና፡ ንዝመጽእ ውሽጣዊ ይኹን ግዳማዊ ተጻብኦታት ንምክልኻል እንታይ ንገብር ኣለና? ወይስ ዓዲ ሃገር ብዛዕባ ዝበልዎን ዝጸሓፍዎን’ና ክንትንትን ክንዛረብ፡ ንሳቶም ዝዘርግሕዎ ደጊምና ንሕና ብምዝርጋሕ ንረኽቦ ኣሎ ዶ? ብርእይቶይ ሓንቲ ኳ የልቦን። ”ሓንካስ ዘውረዮስ በዓል ፈረስ(ፈርሰኛ) ነይመልሶ ” ዝብልRead more


text:
ብኣማኢት ዝቑጸሩ ሕሉፋት ኣመንቲ ኦርቶዶክስ ዝኾኑ ኣይሁድ ትማሊ ሰንበት ኣብ ከተማ የሩሳሌም ምስ ሰበ ስልጣን ጸጥታ እስራኤል ምግጫዎም ተገሊጹ።
እቲ ግጭት ዘጋጠመ ጸረ ወታሃደራዊ ኣገልግሎት ተቓውሞ ኣብ ዝካየደሉ ዝነበረ ኮይኑ ተቓወምቲ መንገዲ ክዓጽዉ ኣብ ዝጀመረሉ ፖሊስ ድማ ንእኦም ንምብታን ኣብ ዝፈተነሉ እዋን ምኳኑ ተፈሊጡ’ሎ።
ኣብ ልዕሊ ፖሊስ ሓይሊ ጎነጽ ተጠቒሞም ዝተባህሉ ሸሞንተ ካብ ተቓውሞ ሰልፊ ዝካይዱ ዝነብሩ ውልቀሰባት ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ምእታዎም ፖሊስ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ኣፍሊጡ።
እቲ ተቓውሞ ዝተበገሰ ኣብ ወታሃደራዊ ኣገልግሎት እታ ሃገር ንምስታፍ ፍቓደኛታት ብዘይኾኑ አባላት እቲ ማህበረሰብ ኮይኑ ኣብ 2015 ዓ.ም ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ እታ ሃገር ንሕሉፋት ኣመንቲ ኦርቶዶክስ ኣይሁድ ካብ ወታሃደራዊ ኣገልግሎት ነጻ ዝገብር ውሳኔ ምህላፉ ይዝከር እንተኾነ እቲ ውሳነ ክሳብ ሕጂ ኣይተተግበረን።
ብመሰረት ሕጊ እታ ሃገር ደቂ ኣንስትዮን ደቂ ተባዕትዮ ዜጋታት እታ ሃገር 18 ዓመት ምስ መልኡ ኣብ ወታሃደራዊ ኣገልግሎት ክሳተፉ አለዎም።


text:
ሱዳን፣ ነቲ ‘ውዕል አብራሃም’ ተባሂሉ ዝተገለጸን ምስ እስራኤል ዲፕሎማስያዊ ርክብ ናብ ንቡር ንክምለስ ዝጽውዕ ውዕል ብወግዒ ከምዝፈረመትሉ ተገሊጹ።
እቲ ታሪኻዊ ሰነድ፣ ትማሊ ረቡዕ ኣብ ተጽሪ ኤምባሲ ኣሜሪካ ኣብ ካርቱም ተረኺቦም ዝፈረሙ ሚኒስትር ገንዘብ ኣሜሪካ ስቲቭን ሙይንችን ክኾኑ ከለው፣ ብወገን ሱዳን ድማ ሚኒስትር ፍትሒ ነስረዲን ዓብደልባሪ እዮም።
ሚኒስትር ፍትሒ ሱዳን ነስረዲን ዓብደልባሪ "እስራኤል ምስ ጎረባብታ ሃገራት ዓረብ ምቅርራባ ዘህጉስ እዩ፣ ሱዳን ድማ ነቲ ጽምዶ ኣብ ረብሓኣ ክተውዕሎ እያ" ኢሎም።
ሚኒስትር ገንዘብ ኣሜሪካ ስቲቭን ምዩንችን ብወገኖም "ኣብ ካርቱም ምርካበይ ዓብዪ ክብሪ እዩ፣ እቲ ውዕል ንህዝቢታት ሱዳንን እስራኤልን ዝላዓለ ረብሓ ከርክበሎም’ዩ" ከምዝበሉ እቲ ዜና ሓቢሩ።
'ውዕል ኣብራሃም'፣ ኣሜሪካ ዝመወለቶን እስራኤል ምስ ሕቡራት ዓረብ ኢማረት፣ ባህረይን ሎሚ ድማ ምስ ሱዳንን ዲፕሎማስያዊ ጽምዶ ናብ ንቡር ዝመለሰ እዩ።


text:
Praxis GmbH tigrinya
Praxis GmbH ማርቡርግ
ናይ BLEIB ኣማኸርቲ ን ደለይቲ ኣስተምህሮ ኣብ ከተማ ማርቡርግ ክልል ማርቡርግ ቢደንኮፕፍ
ነእንግዶም ነገራት
ንስደተኛታት ኣብዚ መዳያት ንተሓባበር
- ኣብ ስራሕ ምድላይ
- ናይ ብቕዓት ፕላን
- ናይ ስራሕ ኣንፈት
- ናይ ስራሕ መድለዪ ሰነድ ምጽሓፍን ምስናድን
- ናይ መንበሪ ወረቐት ምንጻር
- ናይ ኣሰራሕ ቅጥዕታት ምምላእ
- ናይ ቋንቋ ትምህርቲ ምርካብ
ብፍላይ ካብ ምጭራሽ ትምህርቲ ናብ ናይ ሞያዊ ትምህርትን ስራሕን ዝሳገሩ ተመሃሮ ንተሓባበር።
ኩሉ ፕሮጀክታዊ ዕማም ናይ Praxis GmbH ኣብ ትሕቲ BLEIB in Hessen II ዝተመርኮሰ ናይ ነዊሕን ቀጻልን ውጽኢታውን ሓባራዊ ስራሕ ኣብ ዝተፈላለዩ ደረጃታት ዝተደሮኸ እዩ።
ስትራተጂካውያን መሳርሕትና ኣብዚ ዞባ እዚ እዞም ዝስዕቡ እዮም፡
- ናይ ክልል ጆን ስንተር፡ ቤት ጽሕፈት ዕዮ፡ ኢሚግረሽን ከምኡ ውን ማሕበር ስደተኛታት
- ናይ ስደተኛታት ኣማኸርቲ ትካላት
- ናይ ሞያ ቤት ትምህርትታት፡ ፎልክስ ሆኽ ሹለን፡ ቅጥዕታት ሞያዊ ትምህርቲ ዘማልኡ
- ትካላት
ብዛዕባና
እዚ Praxis GmbH ናይ ግብረሰናይ ሞያዊ ብቕዓትን ናይ ስራሕ ዕድላትን ዝኸፍት እዩ። እዚ ትካል ንደለይቲ የስርሕ፡ ሞያ የቕስም፡ የማኽርን ካብ 1985 ጀሚሮም ስራሕ ዘይነበሮም ተቐማጦ ማርቦርግ ቢድንኮፕፍ ከኣ ስራሕ ነናዲ። እዚ Praxis GmbH ምስ ትካላት ናይቲ ከባቢ ናይ ስራሕ ምትሕብባር የሳላስል።
ብ ዝተፈላለዩ ፕሮጀክትታት ድማ ናይ ነዊሕ ዓመታት ሽቕለት ኣልቦነት ዘጥቆዖም ሰባት ከም እንደገና ኣብ ናይ ስራሕ ዓለም ክኣትዉ ንጽዕር።
ኣካየድቲ ትካላት ከም ማሕበር ሰራሕተኛታትን ፍልጠትን ከምኡ ውን ምምሕዳር ማርቦርግን ሽታት ኣለንዶርፍን እዮም።
ናይ ዝርርብ ሰራሕተኛ፡
BLEIB in Hessen II
Praxis GmbH
Gisselberger Str. 33 | 35037 Marburg
06421 87333383
Christoph Rettler
Ammar Aljammaz
Alexandra Weber-Mora
ናይ ዝርርብ ሰዓታት፡
ካብ ሰኑይ ክሳብ ዓርቢ
ካብ ሰዓት 8:30 ክሳብ 15:30


text:
ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ኤርትራን ዝነበረ ምስሕሓብ ኣብቂዑ ርክብ ክልቲአን ሃገራት ምስተሓደሰ ዝኾነ ሓደ ፍፃመ ኢና ክነቕርበልኩም።
ነባሪ ክልል ኣምሓራ፣ዞባ ደቡብ ወሎ፣ከተማ ኮምበልቻ ዝኾኑ ኣቶ ደመቀ በለው ኣብዚ ሰሙን እዚ ታሪካዊ ስራሕ ፈፂሞም።ን20 ዓመታት ተኻርዮምዎ ዝነበረ ንብረት ኤርትራዊ ዝኾነ መንበሪ ገዛ ብእምነት ሓሊዮም ንሕጋዊ ወናኒ ናይቲ ገዛ ኣረኪቦም ኣለው።
ኣብቲ ስነስርዓት ርኽክብ ኣካላት መንግስቲ ፣ነበርቲ እቲ ከባቢን ኣዝማድን ፈተወትን ተረኺቦም ነይሮም።
ወ/ሮ ግደይ ሃይሉ ይበሃላ።ንሰን ቅድሚ 20 ዓመታት ናብ ትውልዲ ሃገረን ኣዝማደን ንምርኣይ ናብ ኤርትራ ይገሻ።ኣብ መንጉኡ ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ኤርትራን ግጭት ይፍጠር።
“ስቕ ኢልና ንሃገርና ሪኢና ንምምላስ ኢና ከይድና።ክንምለስ ከለና መንገዲ ተዓፂዩ”ክብላ ነቲ ኩነታት ይዝክራ።
ወ/ሮ ግደይ ሃይሉን ብዓል ቤተንን ደቆምን ኣብ ከተማ ኮምበልቻ ብረሃፆም ካብ ዝሰርሑዎ መንበሪ ገዛን ንትሽዓት ዓመታት ካብ ዝነበሩላ ከተማን ተፈሊዮን ንምንባር ድማ ተገዲዶም።
ኣቶ ደመቀ በለው ኣብ 1980 ዓ.ም ካብ በዓል ቤት ወ/ሮ ግደይ ካብ ዝኾኑ ኣቶ ኣስገዶም ገብሩ ዝተኻረዩዎ መንበሪ ገዛ ብተኣማንነት ኣፅኒሖም ንሕጋውን ወናኒን እቲ ገዛ ኣረኪቦም።
“መጀመሪያ በዓል ቤተን እዮም ኣብ 1980 ዓ/ም ኣካሪዮምኒ።ክራይ እናኸፈልኩ እናነበርኩ ከለኹ ኣስመራ በፂሐ ክምለስ እየ ኢሎም ምስ ከዱ ኣብ መንጉኡ መንገዲ ተዓፂዩ።ብስሩዕ እውን ኣየረከቡንን።ኣነ ብእምነት ክሕልዎ ፀኒሐ።ሕጂ ድማ ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ሰላም ተፈጢሩ።ዝተዋለደ ህዝቢ እዩ።ስለዚ እምነት ፅቡቕ እዩ እየ ዝብል።”
ወ/ሮ ግደይ ሃይሉ ብዛዕባ ሞሳን እምነትን ኣቶ ደመቀ ከምዚ ይብላ።
“ንሶም ንዓና ዝገበሩልና ፅቡቕ ነገር መወዳእታ የብሉን።ክመፅእ እዩ፣ ኣይመፅእን፤ሞይቱ፣ኣይሞተን ኢሎም እናተዛረቡዎም ሃለዋትናን ሞትናን ከይፈለጡ ብእምነት ሒዞም ኣፅኒሖም።ንዕኦም ዘለና ምስጋና መወዳእታ የብሉን።ንክብርን ማዕረግን ኣብቂዖምኒ፤ንዕኦም እውን ከምቲ ናትና ይፍጠረሎም።”
ኣቶ ደመቀ ብዙሕ ፈተና ኣጋጢሙዎም ከምዝነበረ’ውን ይዛረቡ።
“ኮምበልቻ ናይ ኤርትራዊያን ገዛውቲ ብዕፅው እናተሸጠ ንዓይ እውን ሓቲቶምኒ።ክሓቱኒ ከለው ኣነ ተኻራዪ እየ ኢለ ነቶም ኮሚቴ መሊሰሎም።ዕዳኸ ኣለዎምዶ ኢሉ ሓቲቱኒ።ኣነ ኸኣ ተኻሪየ ዝነበር ሰብ እምበር ኦዲተር ኣይኮንኩ ኢለ መሊሰሎም።ፀኒሖም ድማ ናይ ቀበሌ ገዛ እዩ ኢሎምኒ።ክልተ ሕጊዶ ኣሎ እዩ? ፋይል ኣሎ፣ወናኒት ግደይ ሃይሉ እዩ ዝብል ዘሎ፣ ዋና ኣለዎ፤ግብሪ ይኸፈለሉ እየ፤ዕዳ የብሉን ኢለዮም።”
“ካብቲ ግዜ ጀሚረ ሓሊየ ክነብር ከለኹ ነፍሶም ይምሓር እቶም ሰብ ሞይቶም።ኣብቲ ከተማ ብዙሕ ይውረ ነይሩ።ናይ ኤርትራዊያን ገዛ ከመይ ከምልጠኩም ! ዝብሉ ነይሮም።ንሕና ፅባሕ መወቲ ኢና።ንበዓልቲ ዋና ንምርካብ ዋላ ሓደ ፀገም የብለይን።እቲ ሰነድ እውን ከም እትሪኦ ብሽመን ግብሪ እናኸፈልኩ ሓሊየ ኣፅኒሐ ኣለኹ።ብዓል ጥዕና ይግበረለን ኣረኪበየን ኣለኹ።”
ኣቶ ደመቀ ሃብትን ንብረትን የብሎም።ብዝረኽቡዋ ናይ ጡረታ ደመወዝ ብ500 ብር ዝናብሩ እዮም።
“ኣነ ናይ ባዕለይ ገዛ የብለይን።ጡረታይ 500 ብር እዩ።ካብዚ ክራይ ገዛ ድየ ክኸፍል ወይስ ንቀለብ?ናይቲ ከተማ ምምሕዳር ኣይሕግዘንን።ቤት ናይ እግዝኣብሄር እዩ፤እንተኾነ ይኸውን ተዘይኮይኑ ኸኣ እግሄር ይፈልጥ።”
ኣቶ ደመቀ ካብ 1957 ዓ.ም ጀሚሮም ዓሰብ ይነብሩ ነይሮም።ብናይ ጉልበት ሸቕሊ ናይ መኪና መዘወሪ ፍቓድ ኣውፂኦም፣ሓዳር መስሪቶም፣ ገዛ ሰሪሖም ይነበሩ ነይሮም።
ንሶም ኣብ 1983 ደርጊ ክወድቕ ከሎ ይንበርሉ ካብ ዝነበሩ ዓሰብ ንብረቶም ብናይ መንግስቲ ናይ ፅዕነት መኪና ፅዒኖም ከምዝመፁን ኣካላት መንግስቲ ኣብ ኮምበልቻ ይኹን ኣብ ደሴ ነታ መኪና ኣይንርከብን ኢሎም ከምዝኣበዩዎምን ይገልፁ።
ኣቦ መንበር ማሕበር መናእሰይ ኮምበልቻ መሓመድ ዓሊ ብዛዕብኦም ክምስክር ከሎ ኣቑሑቶም ፅዒኖምሉ ዝመፁ መኪና ንብረት ምምሕዳር ከተማ ዓሰብ ብምንባሩ እቲ እዋን ዕግርግር ብምንምባሩ ብዙሕ ንብረት መንግስቲ ኣብዝዝረፈሉ ንሶም ግን እታ መኪና ብእምነት ኣረኪቦምዋ ይብል።
ኣቶ ደመቀ ኣብ ከተማ ዓሰብ ዝሃነፅዎ መንበሪ ገዛ ኣብ ምንታይ ኩነታት ከምዝርከብ ኣይፈልጡን።
ኣቦ መንበር መናእሰይ ከተማ ኮምበልቻ መሓመድ ዓሊ ኣቶ ደመቀ ነዚ ወለዶ ናይ ፅቡቕ ስነ ምግባር መርኣያ እዮም ይብሎም።
“እዚ ዓብዪ ሃብቲ እዩ።ካብዚ ንላዕሊ ንክልቲአን ሃገራት ዘለዎ ፖለቲካዊ ትርጉም እውን ዓብይ እዩ።ንዝቕፅል ወለዶ ካብ ንብረት ንላዕሊ እምነት፣ቃል ከምዝበልፅ ኣዚዩ ዝተረዳእናሉ ስለዝኾነ ኣዚዩ ዘሐጉስ እዩ።”
ወዲ ወዶም ንኣቶ ደመቀ ዝኾነ ድማ ኣቦ ሓጉኡ ብዝፈፀምዎ ተግባር ከምዝኾርዕን ዘሕጉሶን ይገልፅ።ኣቶ ደመቀ ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብቲ ገ ከምዝነብሩ’ውን ተፈሊጡ’ሎ።
ኣብ ከተማ ኮምበልቻ ተወሊዱ ዝዓበየ ውላድ ኣቶ ኣስገደ ገብሩን ወ/ሮ ግደይ ሃይሉን ኣብ እዋን ርኽክብ ናይቲ ገዛ ተረኺቡ ነይሩ።ኣቶ ብርሃነ ኣስገዶም ኣብ ዓሰብ ሰራሕተኛ መንግስቲ ኮይኑ ይሰርሕ።
“እዚ ለውጢ እዚ ካብ ኢድ ከየምልጥ፣ናብቲ ዝሓለፈ ነገር ከይምለስ ክስራሕ ኣለዎ።”
ኣቦ መንበር ማሕበር መናእሰይ መሓመድ ንኣቶ ደመቀ ምምስጋን ጥራሕ ከይኮነስ ክንሕግዞም ኣለና ይብል።
“ካብዚ ገዛ እንድሕር ወፂኦም ጡረቱኦም 500 ብር ስለዝኾነ ገዛ ኽራይ ድዮም ክኸፍሉላ፣ንቀለቦም ድያ ትኾኖም፣ኣብ ምንታይ ከውዕሉዋ እዮም።ስለዚ ምምሕዳር ከተማ ቦታ ይሃቦም።ንሕና ድማ ማሕበር መናእሰይ ምስቲ ማሕበረሰብ ብምዃን ገዛ ንሰርሐሎም ኢና።ምድናቕ ጥራሕ ዘይኮነስ ሰናይ ስራሕ ክንሰርሕ ኣለና። “
ኣብ ከተማ ኮምበልቻ ኣቦ ወንበር ጣቢያ 01 ኣቶ ደሳለኝ እጅጉ ቦታን ገዛን የድልዮም እዩ ነዚ ድማ ምምሕዳር ከተማ ኮምበልቻን ጣብይኦምን ቦታ ከዳለው ኣለዎ ክብሉ ንሰናይ ተግባር ኣቶ ደመቀ ንኢዶም።
“ምኽንያቱ ኣብ ካልኦት ከባቢታት ዝነበሩ ናይ ኤርትራዊያን ገዛውቲ ብውልቀሰባት እውን ሓዊሱ ዋንነት ምሕላፍ ዝከኣለሉ ዕድል ነይሩ።ኩነታቱን እዋኑን ከምኡ ይፈቅድ ነይሩ።ምሻጥን ምልዋጥን ይክኣል ነይሩ።ግን ንቓለይ ክነብር እየ ኢሎም ሓደራ ኣይበልዕን ኢሎም ንብረት ዘፅንሑ ወላዲ እዮም።ንዕኦም ምዕንጋልን ምሕብሓብን ናይቲ ከተማ ምምሕዳርን ናይቲ ጣቢያ ምምሕዳርን ናይ መጀመሪያ ስራሕ እዩ።”
ንዝተገብረሎም ኣቀባብላን ንዝተውሃቦም ፍቕርን ምስጋና ዘቕረበ ኣቶ ብርሃነ እዚ ታሪኽ ኣብ ሃገሩ ክደግም ከምዝደልይ ይዛረብ።
“ጽቡቕ ንዘገበረልካ ግብረሉ ወይ ንገረሉ እዩ።እንተኽኢልና፣ስልጣን እንተሃሊዩና ከምኡ ንምግባር ክንፍትን ኢና።ዘይንኽእል እንተኾይንና ድማ ክንዛረብ ኢና።ኣብኡ እውን ፅቡቕ ኢና ሪኢና።ተተባቢዕና ኢና መፂኢና።እዚ ነገር ኣብኡ እውን ንክኸውን ኣብ ዝኸድናሉ ክንፅዕር ኢና።”
ኣቶ ደመቀ መንፈሳዊ ታሕጓስ ብስጋዊ መንፍስ ኣይልወጥን እምነት ናይ ኩሉ መሰረት እዩ ክብሉ ይምዕዱ። “’እምነት ይንበር፤ኣይንፃላእ፣ንፋቐር፣እቲ ሓደ ነቲ ካልእ ይሓልዎ’’ክብሉ’ውን ይመኽሩ።


text:
ቀ/ሚ ኣብይ ኣሕመድ ኢትዮጵያ ሎሚ እትርከበሉ ዝለዓለፈ ፈተና ዝተመልኦ ኣብ መንጎ ሞትን ህይወትን እዩ ኢሎም።ንሶም ትማሊ ሶኑይ ንፓርላማ ኣብ ዝሃብዎ መብርሂ ነዚ ኣፀጋሚ ፈተና ሓሊፍና ንኢትዮጵያ ክነቐፅላ ምዃና ከረጋግፀልኩም እየ ኢሎም።ፌደራል መንግስቲ ንተወልድቲ ትግራይ ዝኾኑ ሰበ ስልጣን ይደፍኦም ኣሎ ንዝብል ሕቶ ድማ ነጺጎምዎ ኣለው።
ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ኣሕመድ ኣብ መሪሕነት ዘሎ ለውጢ መንግስትን እታ ሃገርን ኣብ ኣዚዩ ኣፀጋሚን ሓደገኛን ኩነታት ምዃኖም ሓቢሮም።ትካላት ብኽልተ እግሮም ደው ኢሎም ለውጢ ናይ ምቕፅል ስርሖም ክፍፅሙ ከቢድ ፍተና ገጢምዎም ኣሎ ኢሎም።
“መላእ ህዝብን ቤት ምኽሪን ክርድኡዎ ዘለዎም ሎሚ እንርከበሉ ደረጃ ህንፀት ትካላትን ሃገረ መንግስቲ ክቕፅል ዘኽእል መሓውር ብኽልተ እግሩ ደው ኣይበለን።ስርሑ ዝርዳእን ዝፍፅምን መሓውር ንምፍጣር ሕጂ ናይ ለውጢ ሓይልን መንግስትን ዝርከበሉ ደረጃ ናይ ሞትን ህይወትን፣ዝለዓለ ናይ መወዳእታ ፈተና ዝተመልኦ እዋን ምዃኑ ምርዳእ የድልይ።”
ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ብምውሳኽ ፈቐዱኡ ዝርአዩ ዘለው ናይ ውዲትን ሸርሕን ፖለቲካ ከምኡ እውን ስርዓት ኣልቦነት ደው ንምባል ፈተና ኮይኑ’ሎ ኢሎም ። ይኹን ደአ እምበር ይመርሑዎ ዘለው ናይ ለውጢ ሓይሊ ብዘይጥርጥር ነታ ሃገር ከምዘቕጽላ ተዛሪቦም ኣለው።
“ነዚ ቤት ምኽሪ እዚ ከረጋግፆ ዝደልይ ኣብ ሓፂርን ማእኸላይን እዋን ነዚ ናይ ውዲት፣ናይ ተንኮል፣ናይ ሸርሒ፣ናይ ሽብር ፖለቲካ ስዒርና ንኢትዮጵያ ክነቐፅላ ምዃና ብምሉእ ልቢ ክገልፀልኩም ይኽእል እየ።”
ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ኣጋጢሙ ነይሩ ካብ ዝበሉዎ ናይ ህልውና ፈተና ውዲት ኣል-ሸባብ ምዃኑ ገሊፆም።ኣል-ሸባብ ንኬንያን ኢትዮጵያን ከጥቅዕ ምድላው ገይሩ ሳላ ኣብ ሶማል ዝርከቡ ሓይልታት ምክልኻል ኢትዮጵያ ዘካየዱዎ ስርሒት ኣብ ኢትዮጵያ መጥቓዕቲ ከይተፈፅመ ተሪፉ ኢሎም።
ኣብ ዝተፈላለዩ ከተማታት ኢትዮጵያ ብፍላይ ኣብ ክልላት ኦሮሚያን ኣምሓራን ኣባላት ብምምልማልን መርበብ ብምዝርጋሕ ንንመጻኢ መጥቓዕቲ ንምፍፃም ሰፊሕ ስራሕ ይስርሕ ኣሎ እውን ኢሎም።ኣል-ሸባብ ጥራሕ ዘይኮነስ ንኢትዮጵያ ንምፍራስ እዋኑ ሎሚ እዩ ዝብሉ ናይ ወፃእን ውሽጥን ሓይልታት ጥፍኣት ዝለዓለ ፃዕሪ ክገብሩ ፀኒሖም ኣለው ኢሎም።ነዚ ንምምካት ሓይልታት ምክልኻልን ካልኦት ኣካላት ድሕነትን ዝለዓለ ስራሕ ምስርሖም ገሊፅም።
ብዛዕባ ኣብ ዪኒቨርሲቲ ደምቢደሎ ይምሃሩ ዝነበሩ ተማሃሮን ካልኦትን ዝተጨወዩን ሰባት ክገልፁ ከለው ጨውዩ ዝተባህለ ኣካል ሓላፍነት ኣይወሰደን፤እቲ መጭወይቲ ተፈፂሙዎ ዝብሃል ከባቢ ኣብ ዝተኻየደ ዳህሳስ እውን ዝተረኸበ ሰብ የለን ኢሎም።
“እቲ ጉዳይ ዝተሓላለኸ፣ከም ድልየትና ከይንዛረብ፣ከምድልየትና እንተተዛሪብና ህይወት ሰብ ኣብ ሓደጋ ከይነውድቕ ጥንቃቐ ኣድላይ ስለዝኾነ ምኽትል ቀዳማይ ሚንስትር፣ሚንስትር ሰላም፤ላዕለዎት ሰበስልጣን ትካላት ፀጥታ ዝሓቖፈ ኮሚቴ ሰፊሕ ስራሕ ክስርሕ ፀኒሑ’ሎ።ውፅኢቱ ንህዝቢ ወግዓዊ ከምዝገብሩ ተስፋ ኣለኒ።ዘረጋግፀልኩም ግን ብሰንኪ እቲ መጭወይቲ ዝሞተ ሰብ ምህላው ዋላ ሓደ መረጋገፂ ዘይረኸብና ምዃኑ እዩ። “
ዓብዪ ህዳሴ ብዝምልከት ይካየድ ብዛዕባ ዘሎ ልዝብ ክገልፁ ከለው ዝላዘብ ዘሎ ጉጅለ ናይ መወዳእታ ፊርማ ንምፍራም ሕቶ ኣቕሪቡሎም ብዝርዝር ንምርኣይ ፊርማ ክፀንሕ ብምእዛዞም ምስ ናይ ኣሜሪካ ፕረዚደንት፣ናይ ባንኪ ዓለም ፕረዚደንትን ሚንስትርገንዘብ ኣሜሪካን ብሓባር ንውሕ ዝበለ ናይ ቴሌፎን ዝርርብ ምክያዶም ሓቢሮም።ኢትዮጵያ ብመትከል ዲፕሎማስን ልዝብን ከም እትኣምን ከምዝገለፁሎም እውን ወሲኾም ሓቢሮም።
ሎምቕነ ተወለድቲ ክልል ትግራይ ኣባላት ኣመራርሓ ካብ ናይ ፌደራል መንግስትን ኣብያተ ፅሕፈት ምምሕዳር ኣዲስ ኣበባን ናይ ምብራርን ምእግዳን ተግባር ብናትኩም ኣፍልጦ ይፍፀም ኣሎ ንዝብል ካብ ሓንቲ ኣባል ቤት ምኽሪ ንዝቐረበሎም ሕቶ ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ነፂጎምዎ ኣለው።
ብመሰረት ሕጊ ምርጫ ሓደ ፓርቲ ምስ ካልኦት ፓርትታት ክሓብር ከሎ ንኩሉ ነገር ይወርስ እዩ፤ፕሮስፐርቲ ፓርቲ እውን ወራሲ ገዛኢ ፓርቲ ኢትዮጵያ ኮይኑ’ሎ ዝበዝሕ ድምፂ ዘለዎ ድማ ፕሮስፖርቲ ስለዝኾነ መንግስቲ እዩ ኢሎም።ኣብ ክልል ትግራይ ኣብዝሓ ድምፂ ዘለዎ ህወሓት ስለዝኾነ መንግስቲ እዩ፤ኣብ መንጎ ክልል ትግራይን ፌደራል መንግስትን ሕጋዊ ዝኾነ ምትእስሳርን ናይ ስራሕ ርክብን ክሕልው እዩ ኢሎም።
“ተወለድቲ ክልል ትግራይ ካብ ፌደራል መንግስቲ ይድፍኡ ኣለው ዝብል ምናልባሽ ሓንቲ ሚንስትር ካብ ስርሐን ተላዒለን ኣለዋ።ልዕሊ 10 ሚንስትር ድኤታታት ኣለው፤ዋላ ሓዲኦም ኣይተልዓሉን።ኣፈ ጉባኤ ፌደረሽን እውን ኣለዋ፤ኣይተተንከፋን።ካልኣይቲ ሚንስትር እውን ኣለዋ ኣይተተንከፋን።”
ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ህዝቢ ክልል ትግራይ ከም ህዝቢ ዘግለለ መንግስቲ ኣብ ኢትዮጵያ ምፍጣር ኣይክኣልን ከምኡ ዝሓስብ እንተሃሊዩ እውን ጌጋ እዩ ኢሎም ። ህዝቢ ትግራይ ኣብ ፌደራል መንግስቲ ናይ ምስታፍ ምሉእ ብቕዓትን መሰልን ኣለዎ፤እቲ ቀዳማይ ሚንስትር ናይ ባዕሉ ካብኔ ናይ ምጥያሽ ሕገመንግስታዊ ስልጣኑ ምዃኑ ምርዳእ ግን ኣድላይ እዩ ኢሎም።
ብዛዕባ ሃገራዊ ምርጫ 2012 ንዝቐረቡ ሕቶታት ክምልሱ ከለው ቦርድ ምርጫ ኣብ ዘቐመጦ ናይ ግዜ ሰሌዳ ይኹን ካልእ ሕቶ እንተሃሊዩዎ እቲ ቤት ምኽሪ ንቦርድ ምርጫ ስሒቡ ናይ ምሕታት ስልጣን ኣለዎ ክብሉ መሊሶም።


text:
ኣብ‘ቲ ኣውስትራልያ ተተኣናግዶ ዘላ ኮንፈረንስ ኤይድስ ይሳተፉ ዘለው ወከልቲ ኣብ ሓደ ነጥቢ ይሰማምዑ።እቲ ቀታላይ ቫይረስ ክጠፍእ ኣለዎ ኣብ ዝብል።
እንተኾነ ኣብ ሜልበርን ኣውስትራልያ ተራኺቦም ዘለው፣ ሊቃውንቲን ተሓለቅቲ ግዳያት‘ቲ ቫይረስን፣ነቲ ዝተፈላለየ መኣዝን ጥቅዓት ዝፍንው ለበዳ ንምቅባፅ ሓጋዚ ዝብልዎ ዝተፈላለየ ዝኣንፈቱ ስትራተጂ ሒዞም ኣለው።
ካብ ሱዳን ናብ ሜልበርን ኣኼባ ኤይድስ ዝገየሸት ናህዋት ኣልሃዲ፣ ንማሕበር ውጥን ስድራ-ቤት ሱዳን ዝወከለት‘ያ፣ካብ‘ቲ ኮንፈረንስ እንታይ ከምትፅበ ትዛረብ።ንሳ ወሲኻ ”ሓደስቲ ሰባት ቫይረስ ኤይድስ ንከይሕዞም‘ዩ ተስፋይ።ኩሎም ሊቃውንቲን ሳይንሳዊ ፅሑፋትን፣ኩሎም መብርሂታትን ናብ ሓደ ተጠሚሮም እቲ ለበዳ ኣብ ምቅባፅ ክንጥቀመሎም‘ዩ ትምኒተይ” በለት።
ኣብ‘ቲ ሜልበርን ኣውስትራልያ ተተኣናግዶ ዘላ ዓለም-ለኸ ኮንፈረንስ ኤይድስ ኣስታት 12,000 ተወከልቲ ይሳተፉሉ‘ለው።


text:
ንዝሓለፈ 20 ዓመታት ንኣልጀርያ ክመርሑ ዝጸንሑ ፕረዚደንት ዓብደልዓዚዝ ቢተፍሊኻ ድሕሪ ንሰሙናት ዝቐጸለ ተቓውሞ ትማሊ ሶሉስ ካብ መዝነቶም ምውራዶም ኣፍሊጦም።
መራኸቢ ብዙሃን’ታ ሃገር ምልቃቕ መዝነት እቶም ወዲ 82 ዓመት ፕረዚደንት ምስ ኣፍለጡ ብኣማኢት ዝቑጸሩ ዜጋታት’ታ ሃገር ናብ ጎደናታት’ታ ሃገር ብምውጻእ ሓጎሶም ክገልጹ ተራእዮም።
ኣብ ዝሓለፈ ሽዱሽተ ሰሙናት ኣብ ኣልጀርያ ዝተላዕለ ተቓውሞ ብዕድመ ዝደፍኡ ኣብ መሪሕነት ዘለው ሰበ ስልጣን’ታ ሃገር መዝነቶም ክለቑ ዝጠለብ’ዩ ኔሩ።
ደገፍቲ ፕረዚደንት ቡተፍሊካ ብወገኖም ተቓወምቲ’ታ ሃገር ናብ ኣብ 90ታት ዝነበረ 200,000 ዜጋታት ዝሞትሉ ኩነታት ከይትምለስ ወይ’ውን ከምዚ ናይ ሶርያ ኹናት ከየጋጥም ከጠንቕቑ ምንጽሖም ይፍለጥ።
ይኹን ደአ እምበር ተቓውሞ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙናት ኣብታ ሃገር ካብ ዝጅምር ክሳብ ሕጂ ሓደ ሰብ ጥራይ ምሟቱን እቲ ተቓውሞታት ሰላማዊ ምንባሩ ክግለጽ ጸኒሑ’ዩ።
ፕረዚደንት ቡተፍሊካ ኣብ 2013 ወቕዒ ልቢ ካብ ዘጋጥሞም ንደሓር ምስ ህዝቢ ብደብዳበ ክራኸቡ ዝጸንሑ ክኮኑ ኸለው ምልቓቕ መዝነቶም’ውን ብደብዳበ’ዩ ኔሩ።
“ነዚ ኣብ ቀረባ ዝተራእየ ምጉርምራም መፈጸምታ ንምግባር እዚ ስጉምቲ ወሲደ’ለኹ” ዝበለ ደብዳበ ፕረዚደንት ቡተፍሊካ ኣብዚ ናይ ሽግግር እዋን ድማ ንትካላት’ታ ሃገር ስርሓቶም ክቕጽሉ ዘክእል ኣድላይ ስጉምቲ ወሲደ’የ እውን ኢሎም።
ፕረዚደንት ቡተፍሊካ መዝነቶም ምልቃቖም ዘፍለጡ ሓለቓ ስታፍ እታ ሃገር ብመሰረት ቅዋም’ታ ሃገር ቡተፍሊካ ንመሪሕነት ብቑዕ ከምዘይኮነ ዝገልጽ ህጹጽ ውሳነ የድልይ ድሕሪ ምባሎም’ዩ።
ኣብ እዋን ተቓውሞ ወታሃደራት ኣብ መደበራቶም ዝጸንሑ እንተኾነ ኣብ ልዕሊ ቡተፍሊካ ግን ጸቕጢ ክፈጥሩ ምጽንሖም ይፍለጥ።
ቡተፍሊካ ኣቐዲሞም ቅድሚ ምዝዛም ናይ ስልጣን ዘመኖም ኣብ ሚያዝያ 28 ካብ መዝነቶም ከምዝለቑ ክገልጹ ምጽንሖም ይዝከር።
ምስ ምልቃቕ ቡተፍሊካ ምርጫ ክሳብ ዝካየድ ንዝመጽእ 90 መዓልታት መዝነት ንኣቦ መንበር ፓርላማ’ታ ሃገር ዓብደልከድር በንሳልሕ ከምዝተዋህበ’ውን ተፈሊጡ’ሎ።
ቡተፍሊካ ምስ ምዝዛም 200.000 ዜጋታት’ታ ሃገር ዝሞትሉ ምስ እስላማዊ ዕጡቓት’ታ ሃገር ዝተካየድ ኹናት ሕድሕድ ኣብ 1999 ናብ መዝነት ምምጽኦም ይዝከር።
ፕረዚደንት ዓብደልዓዚዝ ቡተፍሊካ ኤርትራን ኢትዮጵያን ስምምዕ ኣልጀርስ ክፈራረማ ኸለዋ ኣቦ-መንበር ሕብረት ኣፍሪቃ ኾይኑ ዝሸምገለ'ዩ።


text:
"ሕማም ለይቲ"፡ ስቓይ ህጻናት
ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ሰለስተ ክልላት ዘጋጥም ሕማም ሕኸኽ፡ ኣብ ዝተወሰኑ ወረዳታት ክልል ኣምሓራ ዳግም ከምዝተልዓለ ይግለጽ።
እዚ ጉዳይ ንዉሑዳት ጥራይ ዝምልከት ኣይኮነን። ኣብ ዓለም 130 ሚሊዮን ሰባት ቖርበቶም ይሓኩ። ሕኸኽ ቀሊል ዝመስል ግረን ድማ ምቾትን ዕረፍትን ዝኸልእ ሕማም'ዩ።
መብዛሕትኡ ግዘ ድርቂ ብዘስዕቦ ሕጽረት ማይ'ዩ ዝለዓል። ሕጽረት ማይ ድማ ሕኸኽ ክገፍሕ በሪ ይኸፍት። ኣብ ኢትዮጵያ ዘጋጥም ዘሎ ድማ እዚ'ዩ።
ኣብቶም ዝሓለፉ ቀረባ ዓመታት ኢትዮጵያ፤ 30 ዓመታት ድርቂ ብዘስዓቦ ከቢድ ሓደጋ ሕጽረት ማይ ዳግም ዝተርኣየ እዚ ሕማም፡ ኣብ ክልላት ትግራይ፣ ደቡብን ኣምሓራን ኣብ ዝርከባ ገለ ወረዳታት ብርክት ዝበሉ ሰባት ብፍላይ ድማ ትሕቲ ዕድመ ህጻናት የጥቅዕ ኣሎ።
ኣብ'ቲ ዝሓለፈ ዓመት ኣብ ክልል ደቡብ ብሄር ብሄረ ሰባትን ህዝብታትን ዝርግሐ እዚ ሕማም፡ 5.5 ሚኢታዊት ከምዝነበረ ዝገልጹ መጽናዕታት፡ ኣብ ክልል ትግራይ ካብ ወርሒ ጥቅምቲ 2015 ክሳብ መጋቢት 2016 ኣብ ዝነበሩ ኣዋርሕ 27 ሽሕ ናይዚ ሕማም ሓደሽቲ ተርእዮታት ከምዝነበሩ የኒሴፍ ዘካየዶ መጽናዕቲ ይገልጽ።
ኣብ ተመሳሳሊ ዓመት ኣብ ክልል ኣምሓራ 373 ሽሕ ሰባት በዚ ሕማም ተጠቒዖም ነይሮም ይብል ትካል ጥዕና ዓለም ዝሓዞ መረዳእታ።
ኣብዚ ዓመት ድማ ኮሌጅ ሳይንስ ጥዕና ዩኒቨርሲቲ ጎንደር ኣብ ወረዳ ዳባት ብመሰረት ዘካየዶ መጽናዕቲ ኣብ'ታ ወረዳ ዝርከባ ኣብያተ ትምህርቲ ካብ ሞንጎ ዝመሃሩ ተምሃሮ እቶም 10 ሚኢታዊት ተጠቃዕቲ ኮይኖም ኣለዉ።
ዘሊሎም ዘይጸገቡ፣ ናይ ጽባሕ ተስፈኦም ንምግሃድ ነዊሕ መገዲ ብእግሪ ተጓዒዞም ዝመሃሩ ህጻናት ቐሊል ብዝመስል ግን ድማ ማሕበራዉን ስነ ልቦናዉን ጉድኣት ብዘስዕብ ሕማም ሕኸኽ ይጥቅዑ ኣለዉ።
ከም ኩሎም ብርክት ዝበሉ ህጻናት እንትዓብዪ ክኾኑዎ ዝደልዩ ዝምነይ ሽሙ ዘይንጠቕሶ ተምሃሪ ቤት ትምህርቲ ዳባት 03 ዶክተር ክኸዉን ይምነ። ካብ ቀረባ ግዜ ናብዚ ኣብ ኣእዳዉ ዝርኣይ ናይ ሕኸኽ ምልክት ኣብ ምምሃር ምስትምሃር ጸገም ይፈጥረሉ ከምዘሎ ይዛረብ።
"ረሳሕ ማይ ምስ ነኻእኹ ኢደይ ከሕኽኸኒ ጀሚሩ። ኣደይ ንሕክምና ዝኸዉን ገንዘብ ስለዘይነበራ ግና ቐልጢፈ ሕክምና ክኸይድ ኣይኽኣልኩን" ዝብል እዚ ተምሃሪ፡ ካልእ ማሕበራዊ ጸገም'ዉን ሒዙሉ ከምዝመጽአ ይዛረብ።
"መምህር ምስ ሓመምኹ ናብ ካልኦት ተምሃሮ ክመሓላለፍ'ዩ ብዝብል ንብሕተይ ኣቐሚጣትኒ። ተምሃሮ'ዉን ሰላም ኣይብሉንን፣ ሓቢረዮም ክጻወት ኣይኽእልን። ኣይትቕረበና ክሓልፈና'ዩ ክብሉኒ ጀሚሮም" ይብል።
ሕማም ለይቲ
ሕኸኽ መብዛሕትኡ ግዜ ዉልቃዊ ጽሬቶም ዝሕልወሎም ሰብ ንዘድልዮም ትሕቲ 15 ዓመት ህጻናት ዘጥቅዕ እንትኾን፡ ብጉድለት ንጽህና ከምዝመጽእ ሰብ ሞያ ሕክምና ይዛረቡ።
ኣብ ወረዳ ዳባት ዝርከባ ኣብያተ ትምህርቲ 50 ሚኢታዊት ካብ ገጠር ዝመጽኡ ተምሃሮ ዘተኣናግዳ ኾይነን ሰፊሕ ናይ ምንኽኻእ ኣጋጣሚ ኣብ ዝርኣየሉ ኸባቢ ቐልጢፉ ናይ ምዛማት ባህርይ ኣለዎ።
ምሸት ምሸት እቲ ናይ ምሕኻኽ ባህርይ እዚ ሕማም ስለዝብርትዕ ናይቲ ኸባቢ ሕብረተሰብ "መሸ መከራዬ" ክብል ሽም ኣዉጺኡሉ።
ሕኸኽ ካብ ምሕኻኽ ካልእ.....?
ሕዚ እዚ ጸገም ንምጽናዕ ሰብ ሞይኡ ዝለኣኸ ዩኒቨርሲቲ ጎንደር ብዝገበሮ ሓገዝ ጥዕና ዉሑዳት ተምሃሮ ፈዉሲ ምርካብ ከምዝጀመሩ ርእሰ መምህር ቤት ትምህርቲ ዳባት 03 ኣቶ ርስቄ ረታ ወርቁ የዕዛረቡ።
"መብዛሕትኦም ኢዶም'ዮም ተጠቒዖም ዘለዉ። ዉሑዳት ተምሃሮ መድሓኒት ምርካብ ጀሚሮም ኣለዉ። ኮይኑ ግና ቐሊል ዘይበሃል ስነ ልቦናዊ ጽልዋ'ዩ ዘሕድረሎም። ካብ ዝኾነ ነገር ንላዕሊ እቶም ተምሃሮ ይሸማቐቑ" ክብሉ ነቲ ኹነታት የረድኡ።
ንዝሓለፉ ዓመታት ሓሓሊፉ ዝርአ ዝነበረ እዚ ሕማም ቖርበት ካብ 2015 ጀሚሩ ግና ኢትዮጵያ ብዘጥቅዓ ድርቂ ሕጽረት ማይ ስለዘጋጠመ ዳግም ኣንሳእሪሩ'ዩ።
ሰላምታ ምልዉዋጥን ምትሕቑቓፍን ኣብ ዉሽጢ ደቓይቕ እዚ ሕማም ክመሓላለፍ ዕድል ዝህቡ'ኳ እንተኾኑ ኽዳን ዝወሓሓሱ ሰባት ግና በዚ ሕማም ቐልጢፎም ናይ ምጥቃዕ ዕድል ኣለዎም።
መብዛሕትኦም ኣብ ገጠራት ዝርከቡ ኣብያተ ትምህርቲ እኹል ቐረብ ማይ ከምዘይብሎም ዝዛረብ ኣብ ዩኒቨርሲቲ ጎንደር መምህር ሓለዋ ጥዕና ኸባቢ ዶክተር ሄኖክ ዳኜ፡ እቲ ሕብተረሰብ ነዚ ሕማም ዘለዎ ግጉይ ግንዛበ ድማ ክቕየር ከምዘለዎ ይገልጽ።
"ዝጸንሐ መግቢ ብምብላዕ ወይ ድማ ብመርገም'ዩ ዝመጽእ እናበሉ ሰባት ናብ ሕክምና ኣይኸዱን። ኾይኑ ግና ተምሃሮ በዚ ሕማም እንትጥቅዑ ኣብ ቤት ትምህርቲ ይጽገሙ'ዮም። ይጽረፉ፣ ይግለሉን። ስለዝኾነ ብቐሊሉ ናይ ምትሕልላፍ ባህርይ ስለዘለዎ ወልቃዊ ጽሬት ብኣግባቡ ክሕሎ ኣለዎ"።
ካብዚ ብዝሰገረ ይብል ዶክተር ሄኖክ፡ "በዚ ሕማም ዝተጠቕዑ ህጻናት፡ ለይቲ ለይቲ ስለዘሕኽኾም ክድቅሱ ኣይኽእሉን። ቀትሪ ናብ ቤት ትምህርቲ ከይዶም ብኣግባቡ ክመሃሩ ድማ የጸግመሎም። ኣብዚ ግዜ ብዝበጽሖም ስነ ልቦናዊ ተጽዕኖ ድማ ትምህርቲ ናይ ምቕባል ዓቕሞም ስለዝንኪ ትኹረት ተዋሂቡ ክስርሐሉ ኣለዎ" ይብል።
ኢድን ትሕቲ ኽሳድ ዘሎ ሙሉእ ናይ ሰብነት ክፍልን ሓዊሱ ዝተፈላለዩ ክፍሊ ኣካላት ዘጥቅዕ ሕማም ሕኸኽ፡ ብቐሊሉ ዝድሕን'ኳ እንተኾነ ናይ ቖርበት ምቑሳል፣ ዕረፍቲ ዘይብሉ ምሕኻኽ (ብፍላይ ድማ ለይቲ ለይቲ)፣ ምሕባጥ፣ ናይ ቆርበት ምስንጣቕን ነዃላት ናይ ምፍጣርን ምልክታት ክርኣዩ ይኽእሉ።
እዚ ብሕጽረት ቀረብ ጽሩይ ማይን ከቢድ ድርቅን ዘጋጥም ሕማም ንምጥፋእን ንምክልኻልን ዝተዋደደ ስራሕቲ ምክልኻል ክስርሑ ከምዘለዎም ትካል ጥዕና ዓለም የገንዝብ።
ሕማም ሕኸኽ ኣብ ዓለም ኣብ ዝኾነ ሰዓት 130 ሚሊዮን ሰባት የጥቅዕ።


text:
story
ሓፂር ታሪክ ሂወት ብ ወረርቲ ብ ግፍዒ ኣብ በሪ ገዛና ዝተቐተሉ ወላዲና ኣቦይ ክንፉ
እህ! ናይ እማኖም ካብ ሞት ዘምለጡ መሲሉኒ ነይሩ ግን ኣይኰነን። ”ሎሚ እኳ ዘኢሞትና ደጊም ኣይንሞትይ እዛ ጓለይ” ዝብል ድምፂ ኣብ እዝነይ ገዲፎም ስዓት 4 ናይ ንጕሆ ሰንበት 17 ሚያዝያ 2013 ዓ.ም ብ ሰራዊት ኤርትራን ኢትዮጵያን ተቐቲሎም ካብ እዛ ዓለም ተፈልዮም።
ብ ጓሎም ፍታው
ወላድየይ ኣቦይ ክንፉ፡ ካብ ኣቦኦም ባህታን ኣዲኦም ጀምበርን ብ 1935ታት ኣብ ጣብያ ሱጣ ወረዳ ሓዉዜን ተወሊዶም። ወላድየይ ኣቦይ ክንፉ ምስ ኣደይ ሓዳስ ገብሩ ኣብ ዝተወለዱሉ ከባቢ ሓዳር መስሪቶም፣ ደቆም ወሊዶም፣ ኣምሂሮምን ናይ ኵሎም ደቆም ዉሉዳት ርእዮምን እዮም። ወላድየይ ኣቦይ ክንፎ ህርኩት ሓረስታይ ጥራሕ ዘኢኰኑስ ንፉዕ ነጋዳይ እዉን ነይሮም። እናሓረሱን እናነገዱን ደቆም ኣብ ዝብፃሕ ዘብፅሑ ምስጉን ወላዲ ነይሮም።
ል ኣሜኖም (ሰበይቶም) ዝነበሮም ክብርን ሓልዮትን ምስ ደቆም ዝነበሮም ምርድዳእን ኣዝዩ ዝነኣድ ነይሩ። ል ሰበይቶም ዝነበሮም ኣረኣእያ ካብ ናይ ሓረስታይ ዉፅእ ዝበለ ነይሩ፣ ኮፍ ኢሎም ይማከሩ፣ ላብ ዕዳጋ ይዅን ላብ ካሊእ እንትኽየዱ ብሓደ፣ ይቀላለዱ፣ ካሊእ ይትረፍ ል ዳስዋ እኳስ ሓዲገሙዋ ኣይኣትዉን ነይሮም። ኣያይ ካብ ገዝኦም ወፃኢ እዉን ናይ መንደርና ማለት እውን ናይ 30 ገዛውቲ ኣመሓዳሪ ኰይኖም ኣገልጊሎም እዮም። ዝተበኣሱ ብ ምሽምጋልን ምትዕራቅን ዝፍለጡ ኣብ ከባቢኦም ኣዝዮም ዝምስገኑ ሰብአይ ነይሮም። ካሊእ ዝምስገን ፀባይ ኣያይ፣ ል ፅጉማት ገዛ ፈልዮም ክነብርሉ ምሃቦምን ካብን ናብን ሓዉዜን/ስንቃጣ ዝመላለሱ ነጋዶ ልክዕ ከም ቤተሰብ ኣብ ገዛ ክሓድሩ ምፍቃዶምን ምግቢ ምቕራቦምን እዩ።
ሮቡዕ፣ ዓርቢ፣ ቀዳምን ሰኑይን ኣያይን ኣደይን ዘስታውሳኒ መዓልትታት እየን። ምኽንያቱ፣ ሮቡዕ ል ሓዉዜን፣ ዓርቢ ል ዕዳጋ ዓርቢ፣ ቀዳም ል ስንቃጣ፥ ሰኑይ ድማ ል መቐለ ክሸቅጡ ይኽየዱ ስለ ዝነበሩ መሽዩ ገዝኦም ክሳብ ዝምለሱ ተሃንጢውና ንፅበዮም ስለ ዝነበርና እዩ። ብፍላይ ሰኑይ ማ! ኣያይ ንጕሆ ል መቐለ ከይዶም ኣቝሑት ፅዒኖም ምሽየት እንትምለሱ ኣቝሑት ክንቅበሎም ክንጓየይ እንተለና፡ ፍፁም ካብ ኣእሙሮይ ዘኢይወፅእ ተዘክሮ እዩ። ጐረባብትና ዝብላዕ ስኢኖም ደቆም ካብ ት/ቲ ከቋርፁ ኣገዲዶም ሒዘሙዎም ስድት እንትኽየዱ፣ ኣያይ ኣብ መዓልቲ ሰለስተ ግዜ በሊዕና፣ ከይጠመና ኣብታ ምዉቕቲ ገዛና ኰይንና፣ ብትምህርትና ክንጕብዝ እናመኽሩ፣ ዝጐደለና እናማልኡ ኣምሂሮም ርእስና ክንክእል ገይሮሙና እዮም። ዝተፈጠረ ይፈጠር ደቆም ትምህርትና ከይንተኣጓጐል ዝከኣሎም ኵሉ ይገብሩ ነይሮም። ምሳሌ፣ ጓሎም ማለት እዉን ማእኸለሽ ሓፍተይ ብ 1995 ዓ.ም ብጣዕሚ ሓሚማ ስለ ዝነበረት፣ ፈቖድኡ ማይፀሎትን ሕክምናን ተሸኪሞምዋ ለይትን ቀትርን እንትኽየዱ፣ ል ኣደይ ተስፋ ከኢትቆርፅ እናተባብዑ፣ ልኣና ድማ ትምህርትና ከኢነቋርፅ እናመኸሩ ኣምሂሮሙና እዮም።
ደቆም፡ ኵለና ሓዳርና ሒዝና ካብ ገዛ ወፂእና እይና። ሰብኣይን ሰበይትን ጥራሕ እዮም ኣብ ገዛ ተሪፎም ነይሮም። ቅድሚ ክልተ ዓመት ኣቢሉ ግን ል ብዙሕ ዓመታት ተፈልዮምዎም ዝነበሩ ምዕባይ ሓዎም ማለት እዉን ሓዉኣቦይ በርሀ መፂኦም ምስ ወለዲ ምንባር ጀሚሮም። ብዘይካ ሓውኣቦይ፡ ኣያይ ሓዉ ይዅን ሓፍቲ ስለ ዘየብሎም ንሕና እዉን ምምፅኦም ደስ ኢሉና ነይሩ። ወለድና እናዓበዩ ይኽየዱ ስለ ዘለዉ፣ ከምታ ተንከባኪቦም ኣምሂሮም ርእስና ክንከእል ዝገበሩና ኣብ ግዜ ዕብየቶም ከመይ ክንከናኸኖም ከም ዘለና ኵለና ውሉዳቶም ንመኻኸረሉ ነይርና። ታይ እሞ ዋጋ ኣለዎ? ምክንኻንስ ይትረፍ ከኢቐበርናዮም ወረርቲ ሰራዊት ሻዕብያ፥ጨፍጨፍቲ ሰራዊት ኢትዮጵያ ኣብ ዘኢመዓልቶም ኣብ በሪ ገዝኦም ምንም ዘኢይፈልጡ ሽማግለ ሰብአይ ተኲሶም ቀቲሎም ቅስምና ሰይሮምና። ካብኦም ተፈልያ ምሕዳር ዝኸብዳ ኣደይ፡ ብጣዕሚ ዝትፈትዎም ብዓል ገዝኣ ኣብ ቅድሚ ዓይና ቀቲሎምዎም። ሓዉ ኣቦይ እዉን ሓደን ኣለኒ ዝብሉዎን ሓዎም ኣብ ቅድሚኦም ተቐቲሎምዎም።
መጀመርታ ብ ምኽንያት ኮሮና ድሓረ ድማ ብ ምኽንያት ብ 24 ጥቅምቲ 2013 ዓ/ም ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ዝተወለዐ ኲናት ል ነዊሕ እዋን ካብ ወለድን ኣሕዋትን ተፈላሊና ምፅናሕና ከኢይኣክል፣ ካብ 24 ጥቅምቲ 2013 ዓ/ም ጀሚሩ ል ኣዋርሕ ኵሉ ነገር ማለት እዉን ስልኪ፣ ኢንተርኔት፣ መብራህቲ፣ መጓዓዝያ፣ ወዘተ ተዓፂዉ፡ ብ ሰራዊት ኢትዮጵያ፣ ብ ወራሪ ሰራዊት ሻዕብያን ብተስፋሕፋሒ ሓይሊ ኣምሓራን ጨፍጫፍ፣ ሃንድበታዊ ደብዳብ፥ መጥቃዕቲ ድሮናት ዓረብ ኢመሬትን፣ ደብዳብ ነፈርትን ሄሊኮፕተራትን ኢትዮጵያያን ኤርትርራን፣ መጥቃዕቲ ከቢድ መሳርሕታትን ኣብ መላእ ትግራይ ይካየድ ስለ ዝነበረ፡ ኵሉ ሰብ ነብሱ ከትርፍ እግሩ ላብ ዝመርሖ እንትሃድም ሰብ ይሞት፣ ሰብኣይ ካብ ሰብይቱን ደቁን፣ ቈልዓ እዉን ካብ ወለዱ ይጠፋፍኡን ነይሮም። ብዚ ምኽንያት ወለዲ፣ ስለ ኣብ ዝተፈላለዩ ቦታታት ዝነብሩ ደቆም፣ ዉሉዳት ድማ ስለ ወለዶምን አብ ዝተፈላለዩ ቦታታ ዝነብሩ ኣሕዋትን ክንጭነቅ ድሕሪ ምፅናሕ፣ ሓሓሊፉ ስልኪ ምስራሕ ስለ ዝጀመረ፣ ዉሉድን ወላድን ብ ስልኪ ተራኺብና ነይርና። ብ ፍላይ ወራርቲ ሰራዊት ኤርትራ ሕድ ሕድ ገዛ ከም ዝፍትሹ፣ ዝረኸቡዎ መንእሰይ ከም ዝቐትሉ፣ እናሓረዱ ከም ዝበልዑን ከም ዝዘርፉን ነጊሮም፡ ገዛና ግን ፈቲሾምዎ እዉን ኣይይፈልጡን ኢሎምና ነይሮም።ሕሉፍ ፀልማት እናስታወስና፣ እታ 24 ግዜ ሞኲርካ ሓደ ግዜ ዝትሰርሕ ስልኪ እዉን ከኢይዓፅዉዋ እናፀለይና ኣብ ዝትሰርሐልና ግዜ እናተደዋወልና ካሊእ ኵሉ ገዲፍና ብሂወት ምህላዉና ንጠያየቅ ነይርና።
ቀዳም ዕለት 16 ሚያዝያ 2013 ዓ/ም ምሽየት ደዊለ ረኺበዮም ነይረ፤ ከም ልሙድ ብ ሂወት ምህላዎም እንትጥይቆም፣ “ካብ ዕለት 14 ሚያዝያ 2013 ጀሚሩ ክሳብ ሎሚ ከቢድ ውግእ እዩ ቀንዩ። እዙ ክልተ መዓልቲ እዚ ካብ ገዛ ኣይወፃእናይ ከቢድ መሳርሒ ኣብ ጥቓና እናዓረፈ፣ ንጣራት አብ ድሕሪ ገዛናን ዝባን ህድሞናን እናዓረፈ ስለ ዝነበረ፣ ብስሩ ካብ ገዛ ኣይወፃእናይ። ከፍቲ ማይ ይዅን ሓሰር ኣይጥዓማይ። ሎሚ ሰ በቃ ሞይትና እይና ኢልና ነይርና ግን ተሪፍና። ሎሚ እኳ ዘኢሞትና ደጊም ኣይንሞትን እዛ ጓለይ” ኢሎምኒ ነይሮም።
እህ! ናይ እማኖም ካብ ሞት ዘምለጡ መሲሉኒ ነይሩ ግን ኣይኰነን። ”ሎሚ እኳ ዘኢሞትና ደጊም ኣይንሞትይ እዛ ጓለይ” ዝብል ድምፂ ኣብ እዝነይ ገዲፎም ስዓት 4 ናይ ንጕሆ ሰንበት 17 ሚያዝያ 2013 ዓ.ም ብ ሰራዊት ኤርትራን ኢትዮጵያን ተቐቲሎም ካብ እዛ ዓለም ተፈልዮም። ድሕሪ ናይ ክልተ መዓልትታት ተኸታታሊ ኲናት፡ ሰንበት ንጕሆ ኣያይ “ሎም ስ ህድእ ኢሉ ይመስል ከፍቲ ሓሰር ክህብ” ኢሎም ካብ ገዛ ውፅእ ምስ በሉ፣ ኣደይን ሓውኣቦይን እዉን ተኸቲሎምዎም ወፂኦም፡ ኣብ በሪ ምስ በፅሑ፣ በዚ መፂኦም ዘኢተብሃሉ ወታደራት መፂኦም፣ ል ሓዉኣቦይ “ታይ እዩ ኣብ ኢድካ ዘሎ?” ይብሉዎም። ሓዉኣቦይ እዉን “ላምባዲና” እዩ ምስ በሉዎም፣ “መረጃ ልትሰጥ እየቆጠርከን ነው? ግባ” ኢሎም ብፅፍዒት ወቒዖም፣ ል ኣደይ እዉን “ግቢ” ኢሎም ትንዕ ኢሎም ላብ ገዛ ምስ ኣእተዉዎም፣ ኣደይ እናጐየየት ላብ ህድሞ ከይዳ ብመሽኮት ል ኣያይ “ፍታው..ፍታው [ብ ስም ጓሎም].. መፂኦም እዮም ንዑ ገዛኹም” እናበለት እናሃለወት ድምፂ ተዅሲ ሰምዑ። እቶም ወታደራት ግን ል ኣያይ ካብ በሪ፡ ከባቢ 5 ሜትር ርሕቕ ኢሎም ቀቲሎምዎም ከይዶም።
ኣደይን ሓውኣቦይን፡ ኣብ ውሽጢ ገዛ ኰይኖም ተዅሲ ምስ ሰምዑ፡ ክወፅኡ ኣይክኣሉን ምኽንያቱ እንተወፂኦም ልኣቶም እዉን ክቐትሉዎም ስለ ዝኽእሉ። ፀኒሖም፡ እቶም ወታደራት ርሕቅ ምስበሉ ላብ በሪ ቅልቅል እንተበሉ፡ ኣያይ ተዘርጊሖም እግሮም እናተንቀጥቀጠት ርአዩዎም። ግን ኣየልዓልዎምን፤ ምኽንያቱ እቶም ወታደራት፡ ዝቐተሉዎ ሬሳ ክለዓል ኣይይፈቕዱን። ድሓረ እቶም ወታደራት ካብቲ ከባቢ ምስ ርሓቁ፣ ከባቢ 5 ኪሎሜትር ርሒቃ ዝትነብር ሓፍተይ ኣብ ገዝኣ ከባቢ ውግእ ስለ ዝነበረ፣ ልኣይ ክጥይቁ ከኢይመፅኡ አነ ክኸዶም ኢላ ላብ ገዛ እንተኸደት ኣያይ አብ በሪ ገዝኦም ወዲቆም፣ ኣደይን ሓው ኣቦይን እዉን ሬሳ ኣብ ቅድሚቶም እናርአዩ ረዳኢ ስኢኖም መሬት ፀልሚቱዎም ረኸበቶም። ል ምሸቱ ኣብ ማዕዶ ገዛና ዝነብር ኣኮይ፡ ተኲሲ ሰሚዑ ስለ ዝነበረ፡ ላብ ገዛና ሸጊሩ ሞይቶም ረኺቡዎም ድሓር ሰብ ኣተኣኻኺቡ፡ 4 ሰዓት ዝሞቱ ምሽት 2 ሰዓት ካብ ዝወደቑላ ኣልዒሎም ለይቲ ውሱናት ሰባት ኰይኖም ቀቢረሙዎም። ል ብዙሕ ዓመት እንተኢተራኸብና ብጣዕሚሚ ዝንፈትዎምን ብዙሕ ዝንሓስበሎምን ኣቦና ኣብ ርእሲ ናፍቖትና ል ሓዋሩ ብ ከምዚ ተፈልዮምና።
2 Comments
-
ነፍስ ይምሓር ብየማነ አብርሃም ወይስሓቅ የንብሮም፥፥ እዞም ወለድናን አያታትናን ብግፍኢ ዝርሽኑ ዘለው ናይ ኢትዮጵያን ኤርትራ ሰራዊት ከይትሰድዎም በሉልና፥ካብ ሕጂ ገዲም ናይ ኲናት እስረኛታት ዝበሃል የለን ዋላ ተገዲድና ፈሪሂና ይበሉኹም አይትስደዱዎም፥፥
ከበአሽሃት ንኸፍለኩም ኢና ዝደለኹምዎ ዝረፉ አምፁ ፥እንድህር ዘይቀተልክምዎም መሊሶም ናባና ይመፁኢዮም ክቀትሉና ኢዮም እናተብኻሉ ከጽንቱና ዘአተው ድህር ሕጂ ብናፃ ክልቐቑ የብሎምን ብስሩ አይግባእን፥፥
ከበአሽሃት ንኸፍለኩም ኢና ዝደለኹምዎ ዝረፉ አምፁ ፥እንድህር ዘይቀተልክምዎም መሊሶም ናባና ይመፁኢዮም ክቀትሉና ኢዮም እናተብኻሉ ከጽንቱና ዘአተው ድህር ሕጂ ብናፃ ክልቐቑ የብሎምን ብስሩ አይግባእን፥፥ንባኣል ባጫን፥ንኡ ዝመሰሉ ብናፃ ተለቒቖም ሕዝብና ዘፅንትዎ ዘለው ምርዓይ እዩ ፥ናይ ኩሉ ነፍስ ትግራዋይ ሕይወት ሐደ እዩ ሀለፍቲ ስለዝሞቱ ጥራይ ፍልይ ዝበለ ጌርና በአማዕት ዝቁፀሩ ወገናትና ክህረዱ ከለው እናራዕና ገበነኛታት ምስዳድ ባዕሉ ግፍዒ እዩ፤፤ብናፃ ዝልቀቕ እስረኛ አይክህሉን
-
ትግሃት ጎበዛት ኢኹም ቀፅልሉ ኢኹም። ብተወሳኺ ድማ Backup ውን ሓዙ ኢኹም። ምኽንያቱ እዙ ኹሉ ዳታ(Archive) ክስረቕ ወይ (hack) ክግበር ይኽእል እዩ። ጸለእትና በዚ ውን ኣይሰንፉን።


text:
ኣብ ዓውዲ ስፖርት ዘቑጽር ስራሕ ዘውህብ ስልጠና ንምውሳድ
ምስ ፕሮግራም ፊየኽ Programme FIER
እንታይ ኢዩ?
ዕላማ ናይ መደብ FIER ን ሰልጠንቲ ኣብ ዓውዲ ስፖርት ብሓፈሻ፣ ዘሀብርሞም ሞያዊ ስልጠና ምሃብ እዩ።
ኣብ እቲ መደብ ክልተ ንጥፈታታ ኣለዎ :
- ፈላማ 12 ሰሙናት ናይ ብቕዓት መርኣዪ ስልጠና፣ ከምኡ ውን ናይ ቋንቋ ን ኢ ንተረኔትን ናይ ምጥቓም ዓቕምኹም ንምልመለልኩ እዩ።
- 6 ኣዋርሕ ድማ ዝተፈላላየ ስፖርታዊ ንጥፈታት ብምክያድ፣ ኣብ ትምህቲን ስልጠናን ብ ዓሙቕ እትኣትውሉ ፣ ኮይኑ ከም ሞያውያን ስፖርተኛታት ዝገበረኩም መስርሕ ንምሕላፍ ኣትስልጥንሉን ፣ ብወግዒ ድማ ከም ግዝያዊ ሰራሕተኛታት እትቑጸርሉን እዩ። (ኣብቲ ብ ዓውዲ ፖርቲንስልጠናን ዝብል ምድብ)
i ንምፍላጡ ዘገድስ! :እዚ መደብ እዚ ምሉእ (35 ሰዓታት ኣብ ሰሙን ) ሰልጠንቲ ምሉእ ብምሉእ ደሞዝተኛታት እዮም
ንመን ኢዩ ፧
3 ኣዋርሕ + 7 ኣዋርሕ
ዞባ\ ዴባርትሞ
69 - Rhône
3 ኣዋርሕ + 7 ኣዋርሕ
ዞባ\ ዴባርትሞ
69 - Rhône
ስለምንታይ እዩ እዚ ጉዳይ ኣገዳሲ ኾይኑ፧
ብቕዓት ኣብ ፣ ቋንቋ ፣ ናይ ኮምፑተርን ከምኡ ውን ኣብ ሞያ ስፖርት ብቕዓት ንጥራይ
እቲ ናይ FIER መደብ፣ እ (ካብ 5 sመስከረም aክሳብ 30 ጥቕምቲ ) :
- እቶም ኮርሳት መሰረታዊን ሞያዊ ትምህርቲን
- ኮርሳት ናይ ቋንቋ ፍፈረንሳ ፣ ብ ሞያዊ ብቕዓት
- ኮርሳት ናይ ኣፍልጦ ናይ ዲጂታል ዓለም (መሰረታዊን ኣስራሕቲን ኣቐቓቕማ ኮምፑተርን ማለት ፣ ዎርድ Word, Excel, ወዘተ...)
- ኮርሳት ናይ ምድላዋት ን ሞያዊ ኣፍልጦ ናይ ስራሕ ዓለም
- ጋዛእ ርእስኹም ዘኽል ኮርሳት ኣብ ፣ ናይ ምምሕዳር ጉዳያትኩም ብነዛእ ርእስኹምን ቤተሰብኩምን እትከታትልሉ ናይ ፈረንሳ ስርዓት ምፍላጥ
ኣብ ዓውደ ስፖርት ዘስርሓኩም ብዙሓት ክእለታት ምጥራይ
እቶ መደብ ነዚ ን l'Olympique Lyonnais ኦሎምፒኣ ልዮኔዝ ( ኣብ ናይ ኩዕሶ እግሪ club de football). ዝቀንዐ እዩ።
ን 4 መዓልታት ኣብ j ዓውዲ ስፖርቲን ከምኡ እውን ምስኡ ዝዛመድ ነገራንትን ምጥሓል ን ምጽማድን
ናብ ሞያ ፣ዘቕንዕን ስራሕ ዘውህብን ስልጠና ምስታፍ
ምእንቲ ዝልጠና ፣ ወግዓዊ ዝኾነ d'ናይ ሰራሕተኛታት ማዕረግ ዘለዎ። ውቡልን ዝኾነ ሞያኹም ኣብ ግብሪ ንምውዓል ደረጃ alternance ማለት ፍልጠት እናደለብኩም እትሰርሑሉ መደብ ን ናይ ስራሕን እንትኣትውሉ (ካብ 5 ታሕሳስ 2022 ክሳብ 30 jሰነ 2023) ምጥጣሕ
ብ ኸመይ ኣብርክቶይ ይሳተፍ
ከተማልእዎ ዘለኩም ነገራት
ኣብዚ ንምስታፍ፣ ወረቐት ናይ ዑቕባ መሰል (ከም መጣን ስደተኛ ይኹን ወይ እውን ብኻልእ ምኽንያት , protection subsidiaire, .) ወይ እውን ናብ ፈረንሳ መጻእቲ እንተኲንኩም (ኣብ ፈረንሳ ካብ እትኣትዉ ብወግዊ ወረቐት 5 ዓመታት )ዝተቐመጥኩም ክትኮኑ ኣለኩም
ብዛዕባ እቲ መድደባት ዘሎ ሓፈሻዊ ኣኼባ ምስታፍ
እቶም ኣኼኣባታት ኣብ à Lyon ልዮን ነፍስወከፍ ሰሙን ክሳብ መወዳእታ ወርሒ ሓምለ እዩ ዝካየድ።
ንዝኾነ ሕቶ ፣ ርኸቡን ኣ !
ናብ z Mathieu Provian ብ 07 82 77 58 64 ምድዋል
ወይ ኢመይል lyon@kabubu.fr ብምጽሓፍ


text:
ቃል መሪር ሓዘን ብምኽንያት ዕርፍቲ ሃገራዊ ጋዜጠኛ ብርሃነ ወልደገብርኤል (ሱዳን ናው) ፖ.ሓ.ኤ
ቃል መሪር ሓዘን ብምኽንያት ዕርፍቲ ሃገራዊ ጋዜጠኛ ብርሃነ ወልደገብርኤል (ሱዳን ናው)
ዓቢ ኤርትራዊ ጋዘጠኛን ሓርበኛ ተቓላስን ኣቶ ብርሃነ ወልደገብሪኤል ብዝሓደሮ ከቢድ ሕማም ብሰኑይ ዕለት 26/10/2020 ካብዛ ዓለም ብሞት ተፈልዩና።
እቶ ብርሃነ ወልደገብሪኤል (ብብርሃነ ሱዳን ናው ዝፍለጥ) ምእንቲ ህዝቡን ሃገሩን ደኺመ ከይበለ ንነዊሕ ዓመታት ክቃለስ ዝጸንሐን፣ ሓደ ካብ’ቶም ዓቢ ኣስተዋጽኦ ዝገበሩን ሃገራውያን ሓርበኛታት ኢዩ። ሞት ከምዚ ዓይነት ውፉይን ሓላይ ህዝብን ምሁር ኣካል፣ ንቤተ ሰቡ ጥራሕ ዘይኮነስ ንኤርትራ ብሓፈሻ ንተቓላሳይ ህዝቢ ኤርትራ ድማ ብፍላይ ዓቢ ክሳራ ኢዩ።
ሃገራዊ ተራ ሓርበኛ ብርሃነ ወልደገብሪኤል ኣብ ካርቱም ንስደተኛታት ብምጥባቕ ዝፈለመ ኾይኑ፡ ኣብቲ ከም ሳጓኡ ዝፍለጠሉ Sudan Now ዝብሃል ዓቢ መጽሔት ፍሉጥ ዓምደኛ ብምዃን ይሰርሕ ኣብ ዝነበረሉ እዋን ዝጀመሮ እዩ።
ብሞያ ጋዜጠኛ ዳኣ ይኹን እምበር ዕድሚኡ ምሉእ ደኺመ ዘይብል ተቓላሳይን ተጣባቓይ ሰብኣዊ መሰላትን’ውን እዩ ኔሩ።
ነፍስሔር ብርሃነ ወልደገብሪኤል፡ ንምውህሃድ ፖለቲካዊ ሓይልታት ኤርትራ ዝዓለመ ኣብ ዝሓለፈ መጋቢት 2020 ኣብ ከተማ ሎንዶን ክካየድ ዝተሓስበ፡ ድሒሩ ግን ብምኽንያት ምስፍሕፋሕ ኮቪድ-19 ብቨርቹዋል ርክብ ዝተሰላሰለ ዋዕላ ኣብ ምዕዋቱ ኣድማዒ ግደ ከም ዝነበሮ ኣብ መዛግብ ታሪኽ ህዝብና ንዘልኣለም ተዘኪሩ ክነብር ኢዩ።
ክቡር ሓውና ብርሃነ ኣብዚ ተሃዋሲ መድረኽ’ዚ ብሞት ክፍለየና ንሃገርና ኤርትራ ብቐሊሉ ዘይትካእ ዓቢ ክሳራ ኢዩ። ነቶም ንነዊሕ ዓመታት ዝተቓለሰሎም ዕላማታት ንምዕዋት ቃልስና ቀጻሊ ምዃኑ ብምርግጋጽ፣ ኣምላኽ ነፍሱ ይምሓር፡ ንስድራቤቱን ኩሎም ብጾቱን ፈተውቱን ድማ ጽንዓትን ኣኻእሎን ይሃበና።
ፖለቲካዊ ሓይልታት ኤርትራ
30 ጥቅምቲ 2020


text:
ሃድን ሓራምዝ ብምግታእ ኣብ ልዕሊኦም ዘንጸላሉ ዘሎ ሓደጋ ምጽናት ንምቕንጣጥ፡ ኣብ ምክትታልን ምምሕልላፍን እዋናውን ጽጹይን ሓበሬታ ዘተኰረ ኣስተምህሮ፡ ብ29ን 30ን ሕዳር ኣብ ከተማ ባረንቱ ተዋሂቡ።
እቲ ኣብ ክሊ ሓራምዝ ዞባ ጋሽ-ባርካ ንዝነጥፉ ኣባላት ሚኒስትሪ ሕርሻን ሓለፍቲ ቊጠባዊ ልምዓትን ዝተዋህበ ኣስተምህሮ፡ መረዳእታ ናይቶም ኣባላት ብምዕባይ – ብፍላይ ኣብ ምትሕልላፍ እዋናዊ ሓበሬታ ኩነታት ሓራምዝ ክኽተልዎ ዝግብኦም መምርሒታት ብምስናቕ፡ ኣብ መጽናዕቲ ኩነታት ሓራምዝ ኣበርክቶ ንኽገብሩ ምዃኑ፡ ኣብ ሚኒስትሪ ሕርሻ ዳይረክተር ባህርያዊ ሃብቲ ኣቶ ያቆብ ዮውሃንስ ሓቢሩ።
ኤርትራ ካብ 1995 ጀሚራ ኣባል ናይ’ቲ 182 ሃገራት ዝሓቚፍ፡ ኣብ ምቊጽጻር ዘይሕጋዊ ንግዲን ሓደጋ ምጽናት ዘንጸላልዎም ዘለዉ እንስሳታት ዘገዳምን ኣግራብ መሮርን ዝነጥፍ ‘ኣህጉራዊ ውዕል’ ከምዝኾነት ዝጠቐሰ ኣቶ ያቆብ፡ ካብ 2001 ንደሓር ብዛዕባ’ቶም ኣብ ንኡሳን ዞባታት ላዕላይ-ጋሽ፡ ሃይኮታን ጎኜን ዝርከቡ ሓራምዝ ናብ ማሕበር ምቊጽጻር ዘይሕጋዊ ሃድን ሓራምዝ ኣብ ኣፍሪቃ ሓበሬታ ከተመሓላልፍ ምጽናሓ ሓቢሩ። እቲ ብዓይነቱ ፈላሚ ዝኾነ ኣስተምህሮ፡ ንዝነበሩ ድኽመታት ምትሕልላፍ ሓበሬታ ብምውጋድ፡ ንዝበለጸ ስራሕ ባይታ ዘንጽፍ ከምዝኾነ ድማ ኣረዲኡ።
ካብ ማሕበር ምቊጽጻር ዘይሕጋዊ ሃድን ሓራምዝ – ሚስተር ታፔራ ቺሞቲ ብወገኑ፡ እቲ ኣስተምህሮ፡ ቀንዲ ጠንቂ ምንቊልቋል ቊጽሪ ሓራምዝ ኣብ ኣፍሪቃ ብደቂቕ ንምጽናዕ፡ ብኣባል ሃገራት ንዝካየድ ዘሎ መጽናዕቲ ዘደንፍዕ ምዃኑ ብምሕባር፡ ሞት ሓራምዝ ኣብ ዘጋጥመሉ እዋን፡ ሰልጠንቲ ዝተማልአን እዋናውን ሓበሬታ ብጽፉፍ ኣገባብ ክስንዱን ናብ ዝምልከቶ ኣካል ከመሓላልፉን ኣዘኻኺሩ።


text:
ዓቀብቲ ሕጊ ኢጣልያ ኣሽሓት ኣፍሪቃዊያን ናብ ኢጣልያ ኣስጊርካ ተባሂሉ ንዝተኸሰ ኤርትራዊ ነፃ ከውፅእ ዝኽእል ናይ DNA መርትዖ ኣይንቕበልን ኢሎም።
ሰበስልጣን ኢጣልያ ብዘይሕጋዊ ምስግጋር ሰባት ዝሓዙዎ መድሃኔ ተስፋማርያም በርሃ ብጌጋ ዝተኸሰሰ ሰብ ምኳኑ መርትዖታት እንተቐረቡ እውን ንልዕሊ ሓደ ዓመት ክርኣይ ዝፀንሐ ጉዳዩ ቀፂሉ’ሎ።
ናይ መድሃኔ ተስፋማሪያም በርሀ ጠበቓ ሚሸለ ካላንትሮፖ ዝሓለፈ ረቡዕ ንቤት ፍርዲ ኣብ ዘቕረብዎ ናይ 45 ደቓይቕ ሞገተ ዓሚሎም ብጌጋ ዝተትሓዘ ሰብ እዩ ኢሎም ኣለው።
59 ዓመት ዝዕድሚአን ወ/ሮ መዓዛ ዘርኣይ ወልዳይ ወላዲት ኣዲኡ ንመድሃኔ ተስፋማሪያም በርሀን ምዃነን ዘረጋግፅ ናይ DNA ምርመራ ክህባ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ካብ ኣስመራ ተበጊሰን።
ናይ በርሀ ጠበቓ ካላንትሮፖ እቲ ንስደተኛታት ብምስግጋር ዝጥርጠር ሰብ ምስ መድሃኔ ተመሳሳሊ ሽም ከምዘለዎን መድሃኔ ተስፋማሪያም በርሀ ኣብ 2016 ዓ.ም ብጌጋ ኣብ ሱዳን ዝተኣስረ ሰብ እዩ ኢለን ይኣምኑ።
ዓቀብቲ ሕጊ ምስቲ ኣብ ቁፅፅር ዘውዓልዎ ሰብ ዘይመሳሰል ፎቶታት ኣቕሪቦም።እቲ ስእሊ ምስቲ ብሓቂ ዘይሕጋዊ ኣስጋሪ ደቂ ሰባት ተባሂሉ ናይ ዝእመን መድሃኔ ይሕደጎ መርእድ ይመሳሰል።
ንሱ ዘይምዃኑ ተወሰኽቲ መርትዖታት ቀሪቦም እዮም።ዓቀብቲ ሕጊ ክሲ ኣብ ዝጀመርሉ እዋን ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ከምዝነበረ፣ኣብ 2014 ዓ.ም ናይቲ ተጠርጣሪ ሰብ ጠሊፎም ዝቐድሑዎ ድምፂ ምስ ናይ መድሃኔ ተስፋማሪያም በርሀ ከምዘይመሳሰል፣ብመድሃኔ ይሕደጎ መርእድ ዝሰገሩ ሰባት መድሃኔ ተስፋማዊያም በርሀ ዘይምዃኑ ምግላፆም፣ኣብ ስዊድን እትነብር ሊዲያ ተስፋይ ዝተበሃለት በዓልቲ ቤቱ ንመድሃኔ ይሕደጎ መርእድ ከይተረፈት ሰበስልጣን ጣልያን ንዝተጋገየ ሰብ ምሓዞም ምግላፃ/ድምጺ ኣሜሪካ ንሊድያ ንምዝርራብ ፈቲኑ ኣይተዓወተን/ ወዘተ ተጠቒሶም ኣለው።
ዓቀብቲ ሕጊ ነቲ ሓድሽ ናይ DNA ምርመራ ከምዘይቕበሉዎ ገሊፆም ኣለው።ኣብ ኢጣልያ ካብቲ ምርመራ ወፃኢ መርትዖ ቅቡል ንክኸውን ክልቲኦም እቲ ዓቃቢ ሕግን ጠበቓን ክሰማምዑ ኣለዎም።
ብመሰረት ፀብፃብ ጋዜጣ ዘ ጋርድያን ዓቃቢት ሕጊ ኣናማሪያ ፒኮዚ ኣብቲ ቤት ፍርዲ ዝሃብኦ ቃል “ሕጋዊ መስርሕና ኣብ DNA ከይኮነስ ኣብ ካልኦት ሓበሬታታት ዝተመስረተ እዩ’ ኢለን።
ኣብ ኖርወይ እንትነብር ሓፍቱ ንመድሃኔ ተስፍማሪያም በርሀ ህይወት ተስፋማሪያም በርሀ ፍትሒ ተደፊኑ’ሎ ኢላ ትኣምን።እንተኾነ ግን ናብቲ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም ምስክርነት ንምሃብ እውን ሰባት ከምዘድሕርሕሩ ህይወት ትገልፅ።
እቲ ጉዳይ ን9 ሕዳር 2017 ዓ.ም. ክቕፅል ቤት ፍርዲ ቆፀሮ ሂቡ’ሎ።


text:
ከምቲ ክርስቶስ ይቕረ ዝበለልኩም፡ ንስኻትኩም ውን ከምኡ ይቕረ በሉ። ቈሎ.3:13
ሓደ ጊዜ ከምዚ ትብል ጥቕሲ ኣንቢበ፡ “ምስ ሰብን ብዘይ ሰብን ምንባር ከቢድ እዩ።” ሓቅነት ዘለዋ ብሂል እያ። ክንዝንግዖ ዘይብልና ነገር ግና ሓድ ካብቶም ሰባት ገዛእ ርእስና ምዃኑ እዩ። ንዓና ጥራይ ዘይኮነስ ምስ ሰባት ምንባር ዝኸብደና፡ ሰባት’ውን ምሳና ክነብሩ ክኸብዶም ከም ዝኽእል ክንዝክር ኣሎና። እቲ እንኮ ምኽንያት ድማ ሰብ ብባህሪኡ ሓጥእ ስለ ዝኾነ እዩ። ሰባት ብኣና ንኽሓዝኑ ጻዕሪ ኣየድልየናን እዩ። ኣምላኽ ረዲኡና ንኻልኦት ካብ ምጉሃይ እናተቖጠብና ክነስና ግና ካልኦት ሰባት ክጎድኡና ከለዉ ኣዚዩ እዩ ዘሕምም። እሞ ደኣ እንታይ ንግበር?
ቀዳምነት፡ ምሕረት እተዓደልና ሰባት ምዃንና ንዘክር። ኣዝዩ ብዙሕ ምሕረት እኳደኣ። እዚ ድማ በረኸት እዩ። ካብ ኣምላኽ እተቐበልናዮ በረኸት ድማ ንኻልኦት ከነካፍል ግድን እዩ። ብዘካፈልናዮ መጠን ድማ ካዕበት በረኸት ንቕበል። እዚ ነንዕለቱ ካብ ኣምላኽ እንቕበሎ ዘሎና ናይ ምሕረት በረኸት ደኣ ከመይ ኢልና ኢና ንኻልኦት ንዕድሎ? ዝብድለና ሰብ ምስ ረኸብናዶ ኣይኮነን? ስለዚ ሰባት በዲሎምና ኢልና ካብ ኣዚና ብጓሂ እንምላእ “ዝምሕሮ ሰብ ረኺበ” ኢልና ምሕረትና ምዕዳል ንምረጽ። “መሓርቲ ምሕረት ክረኽቡ እዮም እሞ ብጹኣን እዮም።” ማቴ.6:10
ጸሎት: ዎ’ኣምላኽ ብባህሪየይ ሓጥእ ዝነበርኩ ምሕረትካ ዓዲልካ ሓድሽ ሰብ ጌርካኒ ኢኻ እሞ ኤመስግነካ ኣለኹ። ኣሕዋተይን ኣሓተይን ምስ ዝብድሉኒ ነቲ ዝሃብካኒ ምሕረት ዝዕድለሉ ባይታ ምርካበይ እንበር ዘጉሂ ነገር ከም ዝረከብኩ ጌረ ንኸይርድኦ ጸጋኻ ኣብዝሓለይ። ብስም የሱስ ኣሜን!


text:
Kungsbacka
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 29 9 2020
ኩሉ ሰብ ናብ ኩንግስባካ እዩ ዚጎዓዝ። ኩንግስባካ ሓደ ካብቶም ኣብ ምሉእ ሽወደን ዚሰፍሑ ዘለዉ ኮምዩናት እዩ። ናብ የተቦርይ ብምቕራቡን ዕድላት ስራሕን ትምህርትን ብምህላዉ ንስደተኛታት ናይ ሕልሞምን ዕላማኦምን ፈጻሚ እዩ።
ሓበሬታ ብዛዕባ ምምሕዳር ከተማ
ብዝሒ-ህዝቢ83,805
ስፍሓት መሬት1,473 ኪሜ²
ርሕቐት ካብ ዓበይቲ ከተማታት
- Göteborg 29 ኪሜ
- Halmstad 114 ኪሜ
- Jönköping 147 ኪሜ
- Helsingborg 190 ኪሜ
መንበሪ-ገዛ
ጎረቤትካ ወይ ካብ ወጻኢ ዝመጸ ወይ ሽወደናዊ እዩ። እቲ ኣብ ኩንግስባካ ዘሎ ናይ ስደተኛታት ቤትጽሕፈት ምፍልላይ ዓሌት ከይፍጠር ኣቐዲሙ ይከላኸል። ኤክስታን ኣራናስን ምስ ናይቲ ከባቢ ናይ ኪራይ ቤትጽሕፈት ኮይኖም ኣብ ኩሉ ናይ ከተማ ክፋላት ኣባይቲ ይቕርቡ፡ ምስ ሽወደናውያንን ካብ ደገ ዝመጹ ስድራቤትን።
ካልእ ቋንቋታት ዝዛረቡ ተቐማጦ መን ኣለዉ ኣብቲ ቦታ
እቶም ብዘይካ ሽወደን ካልእ ቋንቋ ዚዛረቡ ህጻናት ብናይ ኣደኦም ቋንቋ ትምህርቲ ኪወሃቦም ይኽእል።
ስለዚ በዘን ዚስዕባ ናይ ኣደ ቋንቋታት ትምህርቲ ንቕርብ፣ ዓረብ፡ ቦስንያ፡ ሰርብ፡ ክሮኣት፡ እንግሊዝ፡ ፊንላንድ፡ ፈረንሳ፡ ግሪኽ፡ ጣልያን፡ ቻይና/ማንዳሪን፡ ሊቱዋንያ፡ ነዘርላንድ፡ ፋርስ፡ ፖላንድ፡ ፖርቱጊዝ፡ ሩስያ፡ ስፓኛ፡ ታይላንድ፡ ጀርመን፡ ሩማንያን ቸክን።
ማሕበራትን ምትእኻባትን
ኣብ ኩንግስባካ ብዙሓት ማሕበራት ኣለዋ። ኣብቲ ኮምዩን ልዕሊ 200 መኽሰብ ዘይደልያ ማሕበራት ኣለዋ።
ኣብቲ ከባቢ ብቐረባ እንታይ ይርከብ
እቲ ኮምዩን ኣድላዪ ኣገልግሎት ይህብ። እተን ነንሓድሕደን ቀረባ ዝኾና ትካላት ነቲ ሓድሽ መጻእተኛ የገልግላ።
ኩንግባካ ሓንቲ ካብተን ዓበይቲ ናይ ንግዲ ቦታታት እያ። ፍሪፖርት 50 ድኳናት ኣለዋ፡ ኩንግስመሳን 90 ድኳናት። ኣብ ናይ ኩንግስባካ ሰንትሩም ናይ ዘገልገለ ኣቕሑ ዚሸጣ ድኳናትን ብሕሱር ዚሸጣ ድኳናትን ኣለዋ። ኣብ የተቦርይ ካብ ኩሉ ዓለም ዚብላዕ ዘምጽኣ ኣህጉራውያን ድኳናት ኣለዋ።
ኣገልጎት ክንክን ወይ ሕብሐባ ቆልዑ
ኣብ ኩንግስባካ ንናይ ህጻናት ናይ መጻኢ ጽቡቕ ዕድልን ቅሳነትን ፍልጠትን እተወፈዩ መምህራን ዘለወን እተፈላለያ ኣብያተትምህርቲ ህጽናት ኣለዋ። ውላድካ ትብዓትን ተኣማንነትን ንኺህልዎ ዝኾነ ኩሉ ንገብር።
መባእታ ኣብያተ ትምህርትን ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን
ትሕቲ 16 ዓመት ዝዕድመኦም መባእታ ኣብያተትምህርቲ ኣለዎም። ደቂ 16-19 መንእሰያት ሽወደናዊ ካልኣይ ደረጃ ቤትትምህርቲ ኣለዎም። ኩለን ኣብያተትምህርቲ ንኹሉ ናይቲ ተመሃራይ ድሌት ዘማልኣ ብቕዓት ዘለወን እየን።
እቶም ብዘይካ ሽወደን ካልእ ቋንቋ ዚዛረቡ ህጻናት ብናይ ኣደኦም ቋንቋ ትምህርቲ ኪወሃቦም ይኽእል። ኣብ መባእታን ካልኣይ ደረጃን እቲ ቋንቋ ኣደ ከም ሳብጀክት ይቐርብ። ተመሃሮ ኣብ ገሊኡ ሳብጀክት እውን ብናይ ኣደ ቋንቋ ሓገዝ ይወሃቦም እዩ።
ዕድላት ትምህርቲ
ከም በጽሒ ናይ ኤስኤፍኢ ትምህርቲ ይወሃበካ እዩ። ኣቐዲሙ ትምህርቲ እንተ ነይሩካ እዚ ኣዚዩ ጠቓሚ እዩ። እንተ ዘይብልካ ግን ኣብዚ ኴንካ ክትውድኦ ትኽእል። ነፍስወከፍ ህጻን መንእሰይ ወይ በጽሒ ነናቱ ቅድመኩነት ኣለዎ።
ውልቃዊ ናይ ትምህርቲ መደብ ነቲ ውልቀሰብ ናብ ዕላማኡ ኪበጽሕ ይሕግዞ። ኣብ መዓልታዊ ህይወትካን ኣብ ስራሕን ቤትትምህርትን ቋንቋ ሽወደን ክትርዳእን ክትዛረብን ይግባእ። ብዛዕባ ማሕበረሰብ ሽወደን ክትፈልጥ ኢኻ። ከምኡውን ናይ ስራሕ ህይወትን መሰልካን ግዴታኻን። ካብ ስራሕን ሞያዊ ህይወትን እተፈላለዩ ሰባት ክትረክብ ኢኻ።
ኣገልጎት ጥዕና
መታን ጥዕና ኪህልወካ መድሃኒት ንኽትረክብ ክንሕግዘካ ኢና። ናይ ኩንግስባካ ማእከል ጥዕና ነቶም ሓደስቲ መጻእቲ ናብ ክሊኒክ መጺኦም ኪዘራረቡን ኪምርመሩን ምስ ዘድሊ ድማ ምስ ክኢላታት ኪራኸቡን ይዕድም።
ናይ ቋንቋ ድግፍ-ተርጓሚ ምርካብ
ኣብ ኩሉ ትካላት ወይ ኣብያተጽሕፈት ናይ ትርጉም ሓገዝ ኣሎ
ኣገልግሎት መጎዓዝያ
ኣብ መንጎ ኩንግስባካን የተቦርይን ኣብ ረርብዒ ሰዓት ዚኸይድ ባቡር ኣሎ፡ 25 ደቓይቕ ይወስደሉ። ፍየትቶገን ዚብሃል ባቡር ኣብ ፈፍርቂ ሰዓት ይኸይድ። ኣብ ናይ ቨስትራፊክ ወብሳይት ሰዓታትን ዋጋን ትረክብ።
ስራሕን ትካላት ናይ ምምስራት ተኽእሎታትን
ኮምዩንና ምስተን 7611 ንጡፋት ዋኒናት ናይ የተቦርይ ኣውራጃ ክፋል እየን። ቀልጢፉ ዚዓቢ ዘሎ ናይ ስራሕ ዕዳጋ ንናትካ ብቕዓትን ሞያን እዩ ዚጽበ ዘሎ።


text:
ፅዋዕ ኣፍሪቃ 2015 ሎሚ’ውን ቀፂሉ ውዕሉ።ቀዲመን ዝተራኸባ ጋንታታት ኣይቮሪኮስትን ጊኒ’የ።ውፅኢት ማዕረ 1 ን 1።
ክልቲኤን ጋንታታት ኣብ ማላቡ ዘካየደኦ ግጥም ከም’ቲ ትፅቢት ዝተገብረሉ ኣይነበረን።እኻዳኣስ ጋንታ ጊኒ ዝበለፀትን ዝሓሸ ንምዕዋት ፈተነታት ዝገበረትሉ ነይሩ።ቀዲማ ሸቶ ዘመዝገበት’ውን ጊኒ’ያ።
ጋንታ ኣይቮሪኮስት 1 ን 0 እናተመርሐት ከላ ቁፅሪ 10 ተሰላፊኣን ንጋንታ ሮማ ጣልያን ዝስለፍን ኮኸብ ተፃዋቲኣ ጀርሚኖ ንተፃዋታይ ጋንታ ጊኒ ኣብ ቅድሚ ሞንጎኛ ስለዝወቅዖ ብቀይሕ ካርዲ ካብ ሜዳ ተባሪሩ።
እንተኾነ እታ ጋንታ ተጠናኺራ ነቲ ፀወታ ቀፂላትሉ።ክልተ ተፃወቲ’ውን ቀይራ።ለውጢ’ውን ኣመዝጊባ።ማዕረ ትገብራ ሸቶ ኣቁፂራ።
ያያ ቱረን ሳሙኤል ካሉን ስለዝደኸሙ ብዙሕ ንጋንተኦም ከይሓገዝዋ ተቀይሮም’ዮም።
ናይ ሎሚ ካልኣይ ፀወታ ኣብ ሞንጎ ማሊን ካሜሩንን’ዩ።ቀዲማ ሸቶ ዘመዝገበት ማሊ ነይራ።ዳርጋ ኣብ ኣጋ መወዳእታ’ቲ ግጥም ካሜሩን ማዕረ ይዝገበረታ ሸቶ ኣመዝጊባ።ካሜሩን 1 ማሊ 1። ካሜሩን ኣብ ግጥማት ዓለም ካብዘጋጠማ ሕስረትን ስዕረትን ተናጊፋ ዕሩይ ፀወታ ክተርእይ እያ ኢሎም ነይሮም ተንተንቲ ስፖርት።ግን ኣይኮነን።ኣብ ቀፀልቲ ግጥማት ንርኢ።
ፅባሕ ረቡዕ ኢኻቶርያል ጊኒን ቡርኪናፋሶን፡ጋቦንን ኮንጎን ካብ ቀዳማይ ምድብ ካልኣይ ፀወታ ከካይዳ’የን።


text:
ነቲ ጸሊም ደበና መን ይቐንጥጦ? – 1ይ ክፋል (ውሕሉል ፈዳይ ንጉስ)
እዚ ሕጂ ዝስዕብ ጹሑፍ፡ ብቐጥታ መቐጸልታ ናይቲ ዝቐደመ ተኸታታሊ ጽሑፍ ‘ኳ እንተዘይኮነ ከም ሳዕቤን ናይቲ ኣቐዲሙ ዝተገልጸ ክውንነት ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ናይ ዝተኸስቱ ሓደሽቲ ምዕባሌታትን ንዝተፈጥሩ ተቛውሞታት ኣንጻር ምጕሓፍ መርዛም ሓተላን ከትሪ ሽፍትነት ባሕርን ኣብ ውሽጢ ሰበ ስልጣን አርትራ ዝተወልዐ ሓዲሽ ፖለቲካዊ ቁርቁስን ምዕባሌታቱን ከተኩር ምዃኑ ከዘኻኽር ይፈቱ፡፡
እዚ ሕጂ ዝስዕብ ጹሑፍ፡ ብቐጥታ መቐጸልታ ናይቲ ዝቐደመ ተኸታታሊ ጽሑፍ ‘ኳ እንተዘይኮነ ከም ሳዕቤን ናይቲ ኣቐዲሙ ዝተገልጸ ክውንነት ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ናይ ዝተኸስቱ ሓደሽቲ ምዕባሌታትን ንዝተፈጥሩ ተቛውሞታት ኣንጻር ምጕሓፍ መርዛም ሓተላን ከትሪ ሽፍትነት ባሕርን ኣብ ውሽጢ ሰበ ስልጣን አርትራ ዝተወልዐ ሓዲሽ ፖለቲካዊ ቁርቁስን ምዕባሌታቱን ከተኩር ምዃኑ ከዘኻኽር ይፈቱ፡፡


text:
ምውጣጥ ጫፋት ንረብሓ መን?2022-09-22 17:51:35 Written by EPDP Information Office Published in EPDP Editorial Read 123 times
- font size decrease font size increase font size
ርእሰ-ዓንቀጽ ሰዲህኤ
ኣብዚ እዋንዚ ብሓፈሻ ኣብ ዓለምና፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ዞባና ቀጻሊ ሓደስቲ ፖለቲካዊ ምዕባለታት ይረኣዩ ኣለዉ። እዚ ምዕባለታት ዘስዓቦ ሓደስቲ ፖለቲካዊ ኣሰላልፋታትን ዝምድናታትን እውን ንዕዘብ ኣለና። ካብቶም ምዕባለታት ዘኸትሉ ዘለዉ ኣሰላልፋታት፡ ሩሲያ ኣንጻር ዩክረይን፡ ኢትዮጵያን ኤርትራን ኣንጻር ትግራይን ኣብ መንጎ ቻይናን ታይዋንን ዘሎ ምትፍናን፡ ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ሱዳን ዝረኤ ዘሎ ምስሕሓብን ካለኦት ናብ ውግእ ዘይማዕበሉ ምትፍናናትን ከም ኣብነት ዝጥቀሱ እዮም። እዞም ዝተጠቕሱ ተሰለፍቲ በበይኖም ዝቖሙ ዘይኮኑ፡ ብግሁድ ይኹን ብሕቡእ ዘዕጥቑን ዘስንቑን “ኣለናልካ” በሃልቲ ኣለዉዎም። በዚ መሰረት ኣብ’ዚ እዋን’ዚ ዝፍጠር ፖለቲካዊ ምስሕሓብ ኣብቶም ውሱናት ቅድሚት ዝስለፉ ተሰሓሓብትን ተዋጋእትን፡ ዝድረት ዘይኮነ ነዊሕ ሰራውር ዘለዎ እዩ።
ኤርትራን ኤርትራውያንን ከም ኣካል ሕብረትሰብ ዓለም፡ ካብዚ ጽልዋን ኣሰላልፋን ወጻኢ ኣይኮናን። ጉጅለ ህግደፍ ድሮ ከም መቐጸልታ ናይቲ ኣብ ኤርትራ ክኽተሎ ዝጸንሐን ዘሎን፡ ዘይሕገመንግስታዊ፡ ዘይህዝባዊ፡ ዘይብዙሕነታውን ዘይደሞክራስያውን ፖሊሲኡምስቶም ኣንጻር፡ ዩክረይን፡ ታይዋንን ትግራይ ገለን ዘፈራርሑ ገለን ከኣ የራጉደለይ’ዩ ብዝብል ዝወሩ ዘለዉ ናይ ባህሪ መሓዝቱ ክለኣኾም ቅሩብ ኮይኑ ኣዳዕዲዑ ተሰሊፉ ኣሎ። ማእከላይ ስሕበት መምረጺ መዛምድቲ ህግደፍ፡ ህልዊ ጸገም ህዝቢ ኤርትራን መጻኢ መፍትሒኡን ኣብ ግምት ዘእተወ ዘይኮነ፡ ኣብ ስልጣን ምቕጻሉን ዘይምቕጻሉን ቅድሚት ዝሰርዕ እዩ። እዚ ኣሰላልፋዚ ከቢድ ዝሳዕቤንን ብቐሊሉ ዘይሓዊ ስንብራትን ዝገድፍ እዩ። እቲ ጉጅለ ነዚ ስጉምትታት ክወስድ እንከሎ፡ ህዝቢ ኤርትራ ዘይፈልጦ ምዃኑ ድማ ክሳብ ክንደይ መበገሲኡ ካብ ባህጊ ህዝብና ዝረሓቐን ዝተመስጠረን ምዃኑ ዘርኢ እዩ። ካብዚ ሓሊፉ ሕልሚ ህግደፍ ንኤርትራን ህዝባን ዕድመ ልክዑ ኣብ ምድሃኾም ጥራይ ዝድረት ዘይኮነ፡ ናይ ዞባና ተሰማዕን ጐብለልን ናይ ምዃኑ ምህሙን ተስፋ እውን ዝቐበጾ ኣይመስልን።
እቲ ጉጅለ ነዚ ረብሓን ድሌትን ህዝቢ ኤርትራ ዝጓሰየ ኣሰላልፋ ክመርጽ እንከሎ ዝተኸተሎ ስልቲ፡ ሕሉፍ ተሓላቒ ሃገርን ልኡላውነታን መሲልካ ምቕራብ እዩ። “ኤርትራዊ ልኡላውነት ብዘይካይ ዘውሕሶ የለን” ዝብል ዝኣረገ ኣዳህላልነቱ እውን ቀጻሊ ኣሎ። ማዕረ ማዕረዚ ግዳ ቀዳማይ ገሃስን ኣሕሊፉ ወሃብን ልኡላውነት ኤርትራ ንሱ ምዃኑ ክሓብኦ ዘይከኣለ ንመጻኢ እውን ዘይክእል ባህሪኡ እዩ። ህዝቢ ኤርትራ ካብ ኩሉ መሰረታዊ ዲሞክራስያውን ሰብኣውን መሰላት ከም ዝሕረም ኣብ ርእሲ ምግባሩ፡ ኣብ ውግእ ኢትዮጵያ ደይ-መደይ ኢሉ ኢድ ምእታው፡ ምስቶም ጌና ኣብ ናጽነትና ሕቶ ምልዓል ዘየቋረጹ ኢትዮጵያዊ ሓይልታት ናይ ቀረባ ዝምድና ምምስራቱን ኤርትራ ናይ ኢትዮጵያ ሰራዊት መዕንደሪት ከም እትኸውን ምግባሩን ከኣ ኤርትራዊ ሓልዮትን ተሓታትነትን ዘይብሉ ባህርያቱ ዘርኢ እዩ። ኣእሚኑ ዘይኮነ፡ ኣሰናቢዱን ኣደናጊሩን ደጋፊ ንምርካብ ድማ፡ ሎሚ ምስኡ ንዘይተሰለፈ ኤርትራዊ ከመዮ “ወዮ ናታስ ንሓማታ” ዝበሃል፡ ከም ንልኡላውነት ኣሕሊፉ ዝሃበ ኣምሲሉ ክቕርቦ ይፍትን ኣሎ። ንኤርትራ ኣደዳ ኣራግጽ ናይ ግዳም ሓይልታት ክትከውን ዘፍቐደ ኣካል፡ ተሓላቒ ልኡላውነት ክኸውን ከኣ ብቕዓትን ሞራልን የብሉን። በዚ ሽፈጡ ተዓሽዮም፡ ልኡላውነት ሃገር ዝሕልዉ ዘለዉ መሲልዎም፡ ምስዚ ብክብሪ ህዝቢ ዝጣላዕ ጉጅለ ተሰሊፎም ዘጣቕዑ፡ ሰብኣዊ ልኡላውነቶም ኣሕሊፎም ዝሃቡ፡ ጐሓላሉ ምርኣይ ከኣ ቃልስና ጌና ዝተሓላለኸን ግቡእ መስርዑ ዘይሓዘን ምዃኑ ዘርኢ እዩ።
ክሳብዚ ቀረባ ዓመታት ኤርትራዊ ናይ ለውጢ ሓይልታት ንሰማመዓሉ ካብ ዝነበርና ዛዕባታት ሓደ፡ ብሰንኪ ብሓባር ዘይምስራሕና ግዳይ ከፋፋሊ ህርፋን ህግደፍ ምዃና እዩ። ካብዚ ንምውጻእ ከኣ ናይ ኣተሓሳስባ ብዙሕነትና ዓቂብና፡ ብምጽውዋርን ምክእኣልን ተገዚእናን ኣርሒቕና ብምርኣይን ንህግደፍ ዘሕምሞ ኣድማዒ ዓቕሚ ምፍጣር ክንቃለሰሎም ካብ ዝጸንሕና ዓበይትን ወሰንትን ዕማማትና ሓደ እዩ። ህግደፍ ብኣንጻሩ ነዚ ሕልሙ ዘምክን ምቅርራብ ሓይልታት ለውጢ፡ እንተ ኽኢሉ ናብ ረብሓኡ ከውዕሎ፡ እንንተዘይክኢሉ ከኣ በታቲኑ ዘርሞዘርሞ ክገብሮ ክጽዕት ጸኒሑ። ብሓፈሻ ነቲ ዝተኸስተ ሓድሽ ኣሰላልፋ፡ ብፍላይ ከኣ ንተረኽቦ ውግእ ኢትዮጵያን ክልል ትግራይን መርወዪ ህርፋኑ ክጥቀመሉ ስምዒታት ኣነሃሂሩ። ኤርትራዊ ናይ ለውጢ ሓይልታት ነዚ ሓድሽ ኣሰላልፋን ክስተትን ተኸቲሉ ሒዝዎ ክጐዓዝ ዝጸንሐ ፍልልያት ኤርትራዊ ናይ ሓባር ዕማሙ ንድሕሪት ብዘይመልስ ከመሓድሮ ይግበኦ ነይሩ። ብግብሪ ግና ከም ዘይበቐዖን ኣብ ክንድኡ ኣብ ናይ ጫፋት ምውጣጥ ምእታዉን መርኣያ ድኽመቱ እዩ።
እቲ ዝገርም፡ ዝተበተነ ዓቕምኻ ኣማእኪልካ ብሓባር ምቅላስ ኣገዳሲ ምዃኑ ክጭርሑ ዝጸንሑ ኣካላት ከይተረፉ፡ ከካብቲ ዝተጸግዕዎ ጫፋት ተመሊሶም ማእከላይ መፍትሒ ክረኽቡ ዘይምኽኣሎምን ኣብ ተመዓዳዲኻ ምፍርራድን ምንእኣስን ምውዳቖም እዩ። እዚ ኣብ ክንዲ ብመትከል እካን ሃባን፡ ከክንድቲ ክትከዶ ዝግበኣካ ርሕቀት ኬድካ ኣብ ማእከል ምርኻብን ኣተሓሳስባ ምትዕራቕን ኣብ ዘዘለኻዮ ኮይንካ “እዛ እምባይ መን ይወርሳ” ምብህሃል ብዘይካ ንህግደፍ ንኻልእ ዘርብሕ ኣይኮነን። እቲ ዘገርም ከኣ ካብቲ፡ “ህግደፍ ብየናይ ኣገባብ ይወገድ፡ ድሕሪ ህግደፍ ብኸመይ ብህዝቢ ናብ ዝተመርጸ መንግስቲ ንሰጋገር፡ ብኸመይከ ሕገመንግስቲ ነዲፍና ነጽድቕ” ኣብ ዝኣመሰሉ ኣገደስቲ ዛዕባታት ዝጸንሓና፡ ብሓልዮትን ህዝባዊ ሓላፍነትን ክመሓደር ዝኽእል ፍልልይ፡ ኣብ “ብኸመይ ምስ ቃልሲ ጐረቤት ህዝቢ ትግራይ ንዛመድ?” ዝብል ዘረሓሕቕ ጫፋት ተጸሚድና ኣለና። ከምቲ ንቃወሞ ዘለና ናይ ኢሳያስ ኣገባብ ንኤርትራዊ ዘቤታዊ ጉዳይካ ኣቐሚጥካ ናብ ደገ ምምዕዳው ይብርኽ ኣሎ። ያኢ እቲ “ምስ ሰራዊትና” ወይ “ምስ ሓይልታት ትግራይ” ዝብል ናይ ምቅርራብ ኣንፈት ዘየብሉ ዝመስል ጫፋት ቅኑዕ መርገጻት ተባሂሉስ፡ እቲ “ነዚ ሓደገኛ ጫፋት ኣወጊድና፡ ፍልልያትና ኣጻቢብና ኣብ ማእከላይ መፍትሒ ንራኸብ” ዝብል ሓላፍነታዊ ማእዝን ክሳብ “ናይ በለጽ ምርጫ” ዝብል “ሓባል በልያ ከይትቕድመኪ” ዝዓይነቱ ስግንጢር ድምጽታት እውን ይስማዕ እዩ።
ካብዚ ክልተ ጫፋት “ወይከ ንቕንቕ” ምባል፡ ውሕሉል ኮነ ምቕሉል ኣተሓሕዛ ጉዳያት ኣይኮነን። ነቲ ዝጸንሓና ናይ ዘይምትእምማን ነቓዕ፡ውን መሊሱ ዘጋድዶ እዩ። ኣብ ከምዚ ኩነታት “ሓድነት ሓይልታት ለውጢ ዓቕሚ እዩ” ኢልካ ምጭራሕ ጥራይ ትርጉም የብሉን። እዚ ክሳብ ዘይተቐየረ ንህግደፍ ስዒርና ሕቶ ህዝብና ንምምላስ ዝወስዶ ግዜ ሓጺር ኣይክኸውንን እዩ። ነዚ እንዳተረዳእካ ጫፋት ምውጣጥን ምምጣጥን ድማ፡ መፍቶ ህግደፍ ካብ ምዃን ሓሊፉ፡ ካልእ ትርጉም የብሉን። መፍቶ ህደፍ ምዃን ብኡ ንብኡ ንህዝብና ምብዳል’ዩ እሞ ነናብ ልብና ተመሊስና ብጽሞና ንሕሰብ።


text:
January 21, 2017
ዶ/ር ኣሕ መ ድ ሓሰን ድ ሕ ሊ
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ብ23 ታሕሳስ 2016 ብኣጋጣሚ ሓድሽ ዓመት ማለት 2017 ናብ መራሕቲ ሃገራትን መንግስታትን መልእኽቲ ሰዲዱ። መልእኽቲ ፕረዚደንት ብዙሕ ኣገዳሲ ትሕዝቶታት ዝሓቆፈ ኮይኑ፡ ኣብ ክልተ መሰረታውያን ጉዳያት ማለት ኣብ’ቲ ኣህጉራዊ ባይቶ ጸጥታ ብ23 ታሕሳስ 2009 ዘሕለፎ ዘይሕጋውን ዓማጺን ውሳነን፡ ኮምሽን ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ብ13 ሚያዝያ 2002 ውሳነ ሂቡ ከብቅዕ ኢትዮጵያ ግን ኣስታት ሓደን ፈርቃን ዕቁድ ኣብ ሉኣላዊ መሬት ኤርትራ ጎበጣኣ ምቅጻላን ዘተኮረ ነይሩ።
እዚ ትንታነ’ዚ ከኣ ኣብ’ቲ ኣብ መልእኽቲ ፕረዚደንት ብንጹር ሰፊሩ ዘሎ ክልተ መሰረታውያን ጉዳያት ዘተኮረ ክኸውን እዩ።
ቀዳማይ፦ ዘይሕጋዊ እገዳ ኣህጉራዊ ባይቶ ጸጥታ
ብኣጋጣሚ ሓድሽ ዓመት ዝተዘርግሐ መልእኽቲ ፕረዚደንት ብ31 ታሕሳስ 2016 ዘይኮነስ፡ ብ23 ታሕሳስ እዩ ተጻሒፉ። እዚ ድማ ታሪኻውን ፖለቲካውን ምኽንያታት ኣለዎ። መልእኽቲ ፕረዚደንት ብኣጋጣሚ ምውዳእ 2016 ምእታው 2017 ነቲ ልሙድ


text:
ክብሪ ደም የሱስ ብምንታይ ይትመን
ዋጋ ደሙ'ከ ብምንታይ ይዕቀን
ርዝነቱ'ከ ብምንታይ ይምዘን
እስኪ ግለጹለይ ክሰምዕ ከስተንትን
እንታይ'ዩ ኩቡር ናይዛ ዓለም
ነእምሮ ዝማርኽ ብድቃስ ዝሕለም
ጉልበትካን ግዜኻን እትህቦ ክፍጸም
ኪዳን ዚኣተኻዮ ከይትጠልም
ንዓይ'ሲ
ኮይኑ ረኺብዮ ደም ናይ የሱሰይ
ዝሰረዘ ሓጥያተይ ዝቐደሰ ሂወተይ
ኣዋጅ ሞት ገልቢጡ ዝኣወጀ ሓርነተይ
ትብዓት ዝሃበኒ ክርኢ ገጽ አቦይ
ፍረ ደሙ'የ ደም ናይ የሱሰይ
እወ ብሓቂ
ፍርሃተይ ቀንጢጡ ዘእተወኒ ናብ ቤቱ
ዘመነይ ዝበልዖ ናይ ኮንትነት ኮንቱ
ኪኽሕሰካ'የ ኢሉኒ ብቓላት አፉ
ብኪዳኑ ክሕለወኒ ክወጽኣ ክኣቱ
ከውርሰኒ ድማ ሰማያዊት መንግስቱ
ዉሉዱ ጌሩኒ ብደም ፍቁር ወዱ።
"ስለዚ ደም ድቤላታትን ኣራውሕን ሓመዅስቲ ኣርሕን ኣብቶም ዝረከሱ ተነጺጉ ንምጽራይ ስጋ ዚቕደስ ካብ ኰነስ፡ደም ክርስቶስ ብናይ ዘለኣለም መንፈስ ገይሩ ርእሱ ብዘይ ጽያፍ ንኣምላኽ ዘቕረበ ግዳ፡ ንስካትኩም ንህያው ኣምላኽ ከተገልግሉ ኽንደይ ኣዝዩ ንሕሊናኹም ካብ ምዉት ግብሪ ዘየንጽሆ።" (እብ9፡13-14)


text:
This language is currently in review and will be available soon!
ናይ ለውጢ ስልትና ካብቲ ዝሓለፈ አውሮፓዊ ማእከል ዝገበረ መርሃ ግብሪ ዝፈልፈለ ናይ ለውጢ ትምህርቲ ብምምሃር እዩ። ዓብይ እምነትና ትርጉም ዘለዎም ለውጢታት መርከቢ መርሃ ግብርታት ብምምሃዝ ብተግባራዊ መረዳእታን ናይ ሕይወት ተሞክሮታትን መሰረት ብምግባር እዩ። ብናይ አውሮፓዊያን ጽንሰ ሃሳብ መሰረት ተገይሩ ኣብ ውሽጢ ቤተሰብ ዝፍጸሙ ጥቕዓታት አመልኪቱ ንዝግበር ጽንዓት ውፂኢቱን ተግባራዊነቱን ኣብ ሕቶ ውሽጢ ዝአቱ እዩ። ምክንያቱ ድማ ካብ ግለሰብን ናይቲ ከባቢ ሕብረተሰብን ሓቂ ስለዝርሕቅ እዩ። እዚ ናይ ሕዚ ፕሮጀክት ኣብ ውሽጢ ቤተሰብ ዝፍጸም ጥቕዓት (ጥሕሰት መሰል) ወይ ድማ እዚ ጥቕዓት ንክበፅሕ አስተዋፅኦ ንዝገብሩ ሓቅታት ግንዛበ ንምዕባይ ንክበሃል ብዙሕ ጊዜ ተወሲዱሉ ናብ ኢትዮጵያ አመንትን አገልገልትን ካህናት ካብ ዝተገበረ ጽንዓት ዝተረከበ እዩ። እዚ ተሞክሮ ካህናት ኣብ ውሽጢ ቤተሰብ ብዝፍጸም ጥቕዓት ምክንያት ዝበፅሕ ጉድአት ግብረ መልሲ ወሃብቲ ንኽኾኑ ድልውነት ምህላውን ተአሳሰርቲ ዝኾኑ አውንታዊ ለውጢ ንምምጻእ ናይ ዓለማውያንን ናይ ሃይማኖት ሰባትን ካልኦት መዳርግቲ አካላትን አዋሂዱ ህፁፅ ግብረ መልሲ ንምሃብ ስርዓት ንምህናፅን መረዳእታ ምዃኑ የረጋጋግፅ።
ዕላማ ድልድል ፕሮጀክት ብምትሕብባር ዘርፊ መዳርግቲ አካላትን ካብ ደቡብ ናብ ሰሜን ዘሎ ባህላዊ ልምድታት ብምምሃር ልውውጥ ፍልጠት ብምግባርን ዘሎ ለውጢ ንምምፃእ እዩ። ብፍላይ ድማ ኣብ ሰሜን ማሕበረሰብ ዝረአይ ልዕልነት ንምቕልባስን ፆታ መሰረት ዝገበረ መጥቃዕትን ኣብ ውሽጢ ቤተ ሰብ ዝግበር መጥቃዕትን ትኩረት ብምግባር መጽናዕቲ ምክያድ ትኹረት ገይርና ንሰርሕ። እዚ ዓምዲ ዝተሰርሐ እዚ ዓላማ እዚ ንምስፋሕን ኣብዚ ርእሲ ዙርያ ብዝግበሩ መፅናዕትታት ዝርከቡ ሐደሽቲ ፍልጠታትን ንምፍላጥ እዩ። ቀረብ እዚ ዓምዲ ምስዙይ ፕሮጀክት ዝተአሳስር ዝኾነ ይኹን ርእሲ ንምቕራብ ይከአል። (ፕሮጀክት ዝብል ይርአዩ)።
እዚ አብ ማሕበረሰብ ዝተመስረተን ዝተቀናጀወን አቀራርባ ብሓገዝ ሰብ ሞያታት፣ ነፃ ፍቃድ ተመራመርትን ተለማመድቲ ሞያን፣ ከምኡ’ውን መዳርግቲ አካላትን ማሕበረሰብን ብምስታፍ እዩ። ብዘይካ ናይ እዚኦም ተሳትፎ ሽትኡ ከምዘይወቅዕ ድማ ንአምን። ስለዚ ናይዚ ፕሮጀክት ክልተአዊ መዳርግቲ አካላት ማሕበራዊ ስርዓት ምጥቃም የድሊ። ናይዚ ፕሮጀክት ዋና ዓላማ ድማ ለውጢ ከምፅእ ዝክእል ቡድን ምውቃር እዩ። እዚ ፕሮጀክት ካብ ሰለስተ ዓላማታት ዝፈልፈለ ዝርዝር መርሐ ግብሪ ዝምራሕ አንትኸውን “ለውጢ” ዝብል ፅንሰ ሐሳብ ምስ ካልኦት ሓደሽቲ ኩነታት ንምልማድ ክበሃል ትርጉሙ ክፍቲ ተገይሩ አሎ።
ናይዚ ፕሮጀክት ዓላማታት ከምዝስዕብ ተቐሚጡ አሎ።
1. ንሃገር በቀል ዝኮኑ አረአእያታት ክብሪ ብምሃብ ናይ መዳርግቲ አካላት ናይ ሓባራዊ ተጠቃሚነት መንፈስ ብምዕባይ ኣብ ውሽጢ ቤተሰብ ዝፍፀሙ ጥቅዓታት ብዝግበሩ መፅናዕቲታት ላብ መግዛእቲ ነፃ ዝኾነ ናይ መፅናዕቲ ስልቲ ንክኽተሉ ምጥንኻር፤
2. ኣብ ውሽጢ ቤተሰብ ንዝበፅሑ ጥቅዓታት መፅናዕትን ተግባርን ሃይማኖታዊ፣ ባህላውን ስነ-ልቦናውን መዐቀኒታት ብምውሃድ ከምኡ እውን ዓለማዊ ብዝመርሖም ዘይመንግስታዊ ትካላት ጥሕሰት መሰል ብዝምልከት ናይ ሓገዝ ስርዓታት ንምምሕያሽ
3. ንዝፍጠሩ ፀገማትን ጉድአታትን ህፁፅ መልሲ ንምሃብ ንክኽእሉ ነቲ ከባቢ ብዝምጥን መልክዕ ምስራሕ ዝኽእልሉ መንገዲ ሃይማኖታውያን ሰራሕተኛታት ምስልጣን
ሀ. ምስዚ ፕሮጀክት መሳርሕቲ አካላትን መዳርግቲ አካላትን ብምትሕብባር ናይ ምይይጥ፣ ዝርርብን ስልትን ምጥቃም
ለ. ናይዚ መፅናዕትን ፕሮጀክትን ተግባራውነት ንምስታፍ ናይቲ ከባቢ ባሀልን ህዝብን መእኸል ዝገበሩ ሜላታት ምጥቃም
ሐ. ኣብ ኢትዮዽያ ፣ አብ ኤርትራ አብ ዩኬይ ዘለዉ ናይዚ ፕሮጀክት ተሳተፍቲ ቡድናት ንዕብየቶም አበርክቶ ካብ ዝገበሩሎም ፅቡቃት አጋጣሚታትን ፀጋታትን ምፍጣር
መ. ሓደሽቲ ውኢታት መፅናዕቲ ምሕታም፤ ዝተሓተሙ ፅሑፋት ድማ ነቲ ናይቲ ፕሮጀክት ተሳተፍቲ ዝኾኑ ናይቲ ማሕበረሰብ ክፍሊታት ብቋንቆኦም ምብፃሕ
ሀ. ስልጠና ብምሃብ፣ ግንዛበ መጨበጢ ኩነታት ብምምችቻውን ቀጥታዊ ዝርዝርብ ብምፍጣርን መንግስቲ ብዝመርሖ ናይ ባህልን ናይ ሃይማኖትን መመዘኒ ብፅሒት ምምሕያሽ
ለ. ዝተፈላለዩ መርሐ ግብሪታት ንአብነት፡- ዓለማቀፋዊ ኮንፈረንስ ከምኡ’ውን ንኹሉ ሓቋፋይ ብዝኾነ መንገዲ ንመዳርግቲ አካላት ዘሳትፍ ፕሮጀክት ማእኸል ብምግባር ናይ ምይይጥ መድረኻት ብምድላው ፅቡቃት አጋጣሚታትን ናይ ፍልጠት ሽግግርን መድረካት ምምችቻው
ሀ. ኣብ ውሽጢ ዓዲ ንዘለዉ ክፍተታት ብምግንዛብ፣ ዓቅሚ ንምዕባይ፣ ንካህናትን ንነገረ መለኮት ምሁራንን ከምኡ እውን ንተምሃሮ ተሓባቢርካ ምስራሕ፤ ናይ መሰልጠኒ ስርዓተ ትምህርቲ አወሃህባ ዘዴ ምምሕያሽ
ለ. ስለ ፆታዊ ዝምድና ሓዳርን ኣብ ውሽጢ ቤተሰብ ዝፍፀሙ ጥቅዓታትን አመልኪቱ ጥልቅ ዝበለ ናይ ነገረ መለኮት አስተምህሮ ንካህናት ንምብቃዕ አሳታፍን አንፀባራቅን ወርክሾብ ምድላው
ሐ. ኣብ ውሽጢ ቤተሰብ ንዝፍጠሩ ጥሕሰታት መሰል መፍትሒ ንምምፃእ ግልጋሎት ክህቡ ንዝክእሉ ናይቲ ከባቢ ሕጊ ናይ ስነ-ልቦናን ካልኦት ሰብ ሞያታትን ምቁፃር።


text:
ኣብ ንኡስ ዞባ ኣፍዓበት፡ ኣብ ምሕያል ውጽኢት ትምህርቲ ዝዝቲ ርክብ ተኻዪዱ። ሓላፊ ሚኒስትሪ ትምህርቲ ኣብ’ቲ ንኡስ ዞባ ኣቶ ዓብዱላሂ ሳልሕ ኣብ ዝሃቦ መብርሂ፡ ምቊራጽ፡ ዋሕዲ ተሳታፍነት ብፍላይ ኣብ ቀዳማይን ሻምናይን ክፍሊ፡ ከምኡ’ውን ግዜ ትምህርቲ ብግቡእ ዘይምጥቃም፡ ካብ’ቶም ቀንዲ ብድሆታት ምዃኖምን፡ ፈዋሲ ዝዀነ ጎስጓስ ክሕይል ከምዘድሊን ኣፍሊጡ።
ኣብ’ቲ ንኡስ ዞባ፡ ብዘይካ ኣብ ምምሕዳር ከባቢ ግልቡብ፡ ኣብ ካልኦት ምምሕዳራት ከባቢ ኣብያተ-ትምህርቲ ተዋዲዱ ምህላዉ ዝሓበረ መምህር ዓብዱላሂ፡ ነቶም ቀንዲ ጸገማት ብምእላይ ተሳታፍነት ንምዕባይ፡ ብውህደት ክስራሕ ኣዘኻኺሩ።
ኣመሓዳሪ ንኡስ ዞባ ኣፍዓበት ኣቶ ኣሕመድ መሓመድኑር ረጅብ ብግደኡ፡ ብድሆታት ትምህርቲ ንምስጋር፡ ተራ ኣመሓደርቲ ከባብን ጸለውቲ ኣካላት ሕብረተ-ሰብን ክብ ክብል፡ ንመምህራን ዝግበር ሓገዛት ክቕጽል፡ ከምኡ’ውን መምህራን ሓላፍነቶም ብግቡእ ክትግብሩ ጸዊዑ።
ኣብ ንኡስ ዞባ ኣፍዓበት፡ ካብ መባእታ ክሳብ ካልኣይ ደረጃ ዝተዘርግሓ 43 ኣብያተ-ትምህርቲ፡ ኣብ’ቲ ግቡእ ዕድመ ትምህርቲ ንዘይጀመሩ ካብ 10 ክሳብ 15 ዓመት ዝዕድመኦም ተመሃሮ ዘገልግላ 15 ነቝጣታት፡ 25 ነቝጣታት ትምህርቲ ንዓበይቲን 2 ነቝጣታት ምሸታዊ ትምህርትን ክህልዋ ከለዋ፡ ሎሚ ዓመት ብጠቕላላ ኣስታት 9 ሽሕ ተመሃሮ ኣአንጊደን ምህላወን፡ ወኪል ኤሪና ሓቢራ።


text:
ኣብቲ ትማሊ ኣብ ቤተ መንግስቲ ዋይት ሃውስ ዝተኻየድ ሽልማት ምዕዳል ስነ ስርዓት ፕረዝደንት ባራክ ኦባማ እቲ ሽልማት ንክብሪ ንኹሎም ኣሜሪካ ዝሓሸት ሃገር ንኽትኸውን ዘበርኸቱ ምኻኑ ገሊጾም።
“ ሎሚ ነዚ ክብረ በዓል ምስ ፍሉያት ዝኾኑ ኣሜሪካዊያን ንሕብረትና ዘበራትኡ: ንመንፈስና ዝደበሱ ናብ ምዕባለ ዝመርሑና ነኽብር ኣለና።”
ገለ ካብቶም ሽልማት ዝተወሃቦም ኣብ ተግባር ግብረ ሰናይ ዝተዋፈሩ መሊንዳን ቢል ጌትስ እዮም። ንሶም ዝውንንዎ ትካል ግብረ ሰናይ ኣገልግሎት ጥዕና ንምዕባይን ድኽነትን ጥምየትን ንምቅላስን 36 ሚሊዮን ዶላር ወጻኢ ጌይሩ’ሎ።
ካብ ስፖርተኛታት ፍሉጥ ተጻዋታይ ባስኬት ቦል ከሪም ዓብዱል ጃብር፡ ማይክል ጆርዳንን ክሽለሙ ኸለው ካብ ፍሉጣት ተዋሳእቲ ድማ ቶም ሃንክስ፡ ሮበርት ዲ ኒሮ፡ ሮበርት ሬድፎርድ ተሸሊሞም።
ካብ ሽልማት ዝተዋህቦም ሰብ ሞያ ስነ ህንጻ ድማ ማያ ሊንን ፍራንክ ገርህይ ይርኸብዎም።
ኮመዲያንንን ተዋሳኢትን ኢለን ዲጀነርስ ድማ ነቲ ሽልማት ብዝተሓዋወሰ ስምዒት ተቐቢላቶ።
ፕረዝደንት ኦባማ ነፍሲ ወከፍ ተሸላሚ ብውልቂ ብፍሉይ ከምዝተንኸፍዎም ገሊጾም።ብተወሳኺ ብዙሕነት እዚ ሽልማት ዝተዋህቦም ሰባት ድማ ሓደ ካብቲ ንኣሜሪካ ዓባይ ዝገብራ ሓደ ረቋሒ እዩ ኢሎም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይኸአል።


text:
ብርሰት ኣግራብ ንምክልኻልን እንስሳ ዘገዳም ንምስሳንን ኣብ ዝካየድ ጻዕሪ ምትሕብባር ህዝቢ ክሕይል፡ ኣብ ንኡስ ዞባ ጊንዳዕ ኣብ ዝተኻየደ ኣኼባ ጻውዒት ቀሪቡ።
ሓላፊ ኣግራብን እንስሳ ዘገዳምን ዞባ ሰሜናዊ ቀይሕ ባሕሪ ካፒተን ጸሃየ ተኽለ፡ ነበርቲ ብሓፈሻ ኣነበባበርቲ ዓዲን ኣመሓደርቲ ከባቢታትን ድማ ብፍላይ፡ ምስ ኣባላት ሓለዋ ኣግራብ ጥቡቕ ርክብን ምትሕግጋዝን ብምፍጣር፡ ኣብረስቲ ኣግራብ ናብ ሕጊ ኣብ ምቕራብ ክነጥፉ ኣዘኻኺሩ።
ኩነታት ሕሩም ሕዛእቲ፡ ብምትሕብባር ኣባላት ሓይልታት ምክልኻል ውጽኢታዊ እናኾነ ይመጽእ ከምዘሎ ብምሕባር ድማ፡ ብዛዕባ መተካእታ ዘቤታዊ ጸዓት ዝምልከቶ ኣካል ቅልጡፍ ፍታሕ ከናዲ ተላብዩ።
ሓላፊ በዓል ስልጣን ኣግራብን እንስሳ ዘገዳምን ኣቶ ኣብርሃ ጋርዛ እውን፡ ብርሰት ኣግራብ ብዘይምትሕብባር ሕብረተ-ሰብ ከቶ ክግታእ ከምዘይከኣል ኣገንዚቡ። ኣብ 2018 ዓቕሚ ኣባላት ክብ ንምባል ስልጠናታት ክወሃብ መደብ ከምዘሎ ድማ ሓቢሩ።
ኣብ መወዳእታ፡ ዝህገር ዕንጸይትን ፈሓምን መኽዘን ክህነጸሉ፡ ጉዳይ መጓዓዝያ ኣትኲሮ ክግበረሉ፡ ቊጽሪ ኣባላት ሓለዋ ኣግራብ ክውስኽን ኣብ ደረት ጽርግያ ዘሎ ቈፎታት ንህቢ 5 ሜትሮ ክርሕቕን ዝብሉ ርእይቶታት ብተሳተፍቲ ቀሪቦም።


text:
እንታይ እዩ ንስኻ ባዕልኻ ክትገብሮ ትኽእል? ነዞም ዝስዕቡ ስጉምትታት ስዓቦም:
- ፈቲሽካ ርኸቦ፣ እንታይ እዩ ንዓኻ ዘገድሰካን፣ እንታይ ኢኻኸ ንስኻ ትኽእሎ (እንታይ እየ ኣነ ዝደልዮ? እንታይ ኢዩኸ ኣነ ዝኽእሎ? እንታይ እየ ኣነ ዝፈትዎን ኣነ ዝደልዮን፣ ጨሪሽካ ዘይሕሰብን? ኣነ ንርእሰይ ከመ እየ ዝርእያን፣ከመይ እየኸ ኣነ ንኻልኦት ዝርእዮም? ብዛዕብኡ ከም ኣብነት ሓደ ፈተና ግበር (ንኣብነት. ንርእስኻ መለልይ መሳርሒl: እንታይ ኣዩ ንዓይ ዝሰማማዕ? ሓደ ናይ ምልምማድ ስራሕ ኣብ ሓደ ትካል ግበር እሞ፣ ነቲ ናትካ ዘሎካ ተኽእሎ ክትፍትኖ ምእንቲ። ምስቲ ናይቲ ትካል ኣማኻሪ ወይ ኣማኻርት ኣብቲ ናይ ስራሕ ኤጀንሲ ብዛዕብኡተዘራረብ፣ እንታይ እዩ ናይ ብርግጽ ንዓኻ ዝበቆዕ።
- ሓቤረታ ውሰድ፣ ኣየናይ ሞያዊ- ስልጠናታት እዩ ዘሎ? እንታይ ዓይነት ናይ ድርባዊ ብዩኒቨርሲታዊ ትምህርቲ ዝግበር ኣሎኸ? እንታይ ዓይነት ናይ ብዩኒቨርሲታዊ ዝግበር ትምህርቲ ኣሎኸ? ኣበይ ይክርከቡ ናይ ተሞክሮ ዝውሰደሎም ወፈያታት?
- ወስን ባዕልኻ፣ እንታይ ኢኻ ክትገብር ትደሊ?
- ርኸብ፣ ናይ ሞያዊ-ስልጠናታ ቦታታት ኣብ ትካላት ወይድማ ኣብ ቤት ትምህርትታት። ርኸብ ናይ ይኒቨርስቲይ መምሃሪ ቦታ። ሓተታ ብጽሑፍ ኣቕርብ።
እንታይ እቶም ናይ ንሞያዊ-ክእለት ኣማኸርቲ ኣብ ናይ ስራሕ ኤጀንሲ ንዓኻ ክገብሩርካ ትደሊ?
- ንሳቶም ምሳኻ ዝዛራረብዎ ብዛዕባ ናትካ ሞያዊ-ተኽእሎ ድልየትን ትጽቢታትን እዩ፣ ግንከ ብዛዕባ ጸገማትን ከምኡውን ዘለዎም ስግኣትን፣ እቶም ንስኻ ክህልዉኻ ዝኽእሉ እውን እዮም።
- ንሳቶም ኣዓኻ ኣብቲ ናይ ሞያዊ ምርጫኻ ይድግፉኻ እዮም፣ እንተድኣ ንስኻ ወላሓንቲ ግምት ዘይብልካ ኰንካ፣ ንስኻ እንታይ ዓይነት ሞያዊ-ተኽእሎ ክትገብር ትደሊ ከም ዝኾንካ።
- ንሳቶም ኣብ ሓደ ናይ ብኣካል ምዝርርራብ ግዜ ብምውሳድ፣ ነቲ ናትካ ሕቶታት ክምልሽልካ እዮም እውን።
- ንሳቶም ንዓኻ ሓደ ናይ ሞኣይዊ-ስልጠና ቦታ ንኽትረክብ ክሕጉዝኻ እዮም፣ ንሳቶም ነቶም ትካላት ይፈልጥዎምን፣ ከምኡድማ
ነቲ ናይ ሞያዊ-ስልጠና ቦታት ዘሎ ወፈያትት ከይተረፈ፣እቶም ካብኡ ዝተበገሰ ብዙሓት ሓቤረታት ነቲ ናይ ቦታ ምድላይ ክህቡ ዝኽእሉ እዮም። ንሳቶም እቶም ልኮ ዝኾኑ ናይ ሞያዊ-ስልጠና ቦታት ወፈያታ ከራኽቡ ይኽእሉ እዮም።
- ንሳቶም ንዓኻ ብዛዕባ ቤት ትምህርትታትን፣ እቲ ናይ ሓታታ ምጽሓፍ መስርሕን ሓቤረታ ብምሃብ፣ ከምኡድማ ንዓኻ ክህልዉ ዝኽእሉ ተኽእሎታት የርእዩኻ እዮም፣ እንተድኣ ነቲ ናይ ሞያዊ-ስልጠና ሽዑ ንሽዑ ክሰልጥ ዘይክኢሉ።
- ንሳቶም ብናይ ዩኒቨርሲትይ ምምሃር ተኽእሎታትን ናትካ ዞባ ኣፍልጦ ስለ ዘለዎምን፣ ከምኡውን ነቶም ናይ መእተዊ ዝኾኑ ቅድመኩነታት ኣብተን ናይ ዩኒቨርስታት ኣብቲ ሓቤርረት ክወስዱ ይኽእሉ እዮም።