text:
ተጋሩ አብ ሱዑዲ ይኹርሞጁ’ለዉ
ኤርትራዊ ወያነ ትግራይ ግና አደብ ግበሩ ኢሉዎም!
(ንኣዉያቶም መቓልሕ ንኹኖም!!!!!!!)
ወያነ ዝኣመነን ሐሞኹሽቲ ዝዘገነን ሓደ እዩ።”ኤርትራዊ ወያነ ትግራይ”፤ብዛዕባ ተጋሩ እጣበቕ እየ ኢሉ ብኣፉ ይፈሽኩል እምበር፤ጸረ ትግራይ ገበናት ማህደራቱ ከም ጎባጉብ አሸንዳ “ተኾሊዖም” ዝራኣዩ እዮም።
ብ1977 ህዘቢ ትግራይ ብደርቂ እንትረግፍ “ማለሊት” (ማርክሳዊት ለኒናዊት ወያነ ትግራይ) ካብ’ቲ ንደርቂ ተባሂሉ ዝተዉሃበ ሓገዝ፤ ጉሒሉ ብደርዘን ካርቱናት ዊስኪ ካብ ሀገርን ካብ ወፃእን አዚዙ ንመብዓሊ ዕለት “ማለሊት” ንተሳተፍቲ ኣባላቱ ብሜስን ብዊስኪን ክሕጸቡ ይገብር ከምዝነበረ ቅድሚ ሕዚ ዝዘተናሉ ዝዝከር ጉዳይ እዩ።
ሻዕቢያ ንኢትዮጵያዊያን ተጋሩ ንብረቶም ገፊፉ ብበትሪ ካብ ኤርትራ እንተባርሮም፤”ኣሰይ ገበሮም!”፤ አባላት “ቲ-ጂ” ፤ሰለልቲ ደርጊ፤ ቀተልቲ ነብሲ፤ፀላእቲ ህዝቢ ኤርትራን ንህዝቢ ኤርትራ ዘጋፍዑ ዝነበሩን እዮም” ኢሉ ከምዘባሳበሶም ዝዝከር እዩ። እዚ ድማ አብዚ መድረኽ እዚ ኣቕሪብናዮ ኢና።
አብ ሊብያን አብ ፎቖዶ ስደትን ደቂ አንስትዮ ተጋሩ ክብረ ድነግልነተን እንዳተደፍራ ናብ ድቂ (ጥንሲ) ዝተቓልዓ ከምዘለዋን፤ ኣወዳት እዉን አብ ሊቢያ ቤት ማእሰርቲ ፤አብ ዉስተ መሬት ተዳጒይኖም አንትሳቐዩ “ኣፈርኩቡ፤ኣርክበልና”እ ንተበሉዎ’ዉን፤ እዝኒ አይሃቦምን።
ሱዳናዊያን ወሰን ጥሒሶም ናብ ምድሪ ጎንደር ኣትዮም ተጋሩን ካልኦት ሓረስቶትን ጨዊዮም ኣባሳቢሶም እንዳጋፍዑ ናብ ሱዳን አስጊሮም አሲሮም እንተሳቕዩዎም፤ ወያነ ትገራይ ንሱዳን ኣሻሪዉ፤ “ዝተጨዉዩ ዜጋታት የለዉን! እቲ ጎሩሁት/መሬት ምድሪ ሱዳን እዩ! እንትብል ዓይኑ ብጨዉ ደሪዙ አብ ቅደሚ ዓለም ንሱዳን ወጊኑ ምሒሉሎም።እዚ ድማ እቲ ቅድሚ ሕዚ አብ መሬት ፆሮና (ፎርቶ ከርዶና) ንኤርትራዊያን ወጊኑ ዘስማዓና ዑሱብ ጥልመቱ ዝዝከር እዩ። ሎሚ ኣብ ገባራት ጎንደር ዝደግሞ ዘሎ፤ ሓዲሽ ኣይኮነን።
ኣብዚ ሰሙን (ብሶኒ) ድማ አብ ቪ-ኦ-ኤ መደብ ትግርኛ ዝቐረበ ዜና፤-ኣብ ሱዑዲ-ዓረብ 30 ዝኾኑ ተጋሩ ካብ ሽኮር ቀሚምኩም አረቂ ትፆምቁ’ለኹም ተባሂሎም ሕድሕዶም ካብ 5 ዓመት ክሳብ 10 ዓመት እስራትን ናይ ገንዘብ መቕጻዕቲን፤ ከምኡዉን ሓሓሙሸተ ሺሕ (5000) ብኩርማጅ /ሓለንጊ ክቕጽዑ ተፈሪዱዎም ከምዘሎ ዘሕዝን ዜና ሰሚዕና።
እቲ ዝገርም ነገር፤-አዞም ተጋሩ አዚኦም ፀላኢ ዝዋዓሎ ሕሶት እዩ’ምበር ንሕና አዚ ግብሪ አዚ ኣይዋዓልናዮን፤ እኳዳኣ እቶም መርመርቲ ዝተዛረቡና- “ኣብዚ ገበን እዚ ከምዝተሳተፍኩም ዝሓበሩና አባላት ሓርነት ኦሮሞ እዮም አሎም ስለዘማላኸቱና፤ንሕና ድማ መንግሥትና አለና፤ክጣበቐልና እዩ፤ ኢልና አሚንና ነቲ አብ ከባቢ አቲ ቦታ ዝርከብ አይተ ታደስ ንዝተብሃለ አባል አምባሲ ኢትዮጵያ ጉዳይና ክርእየልናን ካብ ሲኦል መግረፍቲ ከናግፈናን ቅደሚ ክልተ ዓመት ተጠራዕና፤ “ተኣደቡ!” “ተዓገሱ!” ምስበለና ተስፋ ቆሪጺና እነሆ አብ ሲኦል ንርከብ፤ንጎሆ ንጎሆ 50 ሓምሳ ኮርመጅ ንግረፍ አለና’ሞ አብ ወጻእ እትርከቡ አሓትና ካብ ዚ ዘለናዮ ሲኦል አናግፉና ንህዝቢ ዓለም ንገሩልና፤ክንዳኣፍና ኮይንኩም አእዉዩልና” ኢሎም አዉያቶም አማሓሊፎም አለዉ።
እዞም ሰባት እዚኦም ገሊኦም ብሕጋዊ ወረቐት ብመንግሥቲ ወያነ እዮም ወጺኦም። ክሽቅሉ ተፈቒዱሎም ህጋዊ ብጣቓ (መንነት ወረቐት) ዝተዉሃቦም ተጋሩ ድኻታት ሸቃሎ እዮም። ወያነ “መንግስቲ እየ፤ንህዝቢ ትግራይ ዝጣበቕ እየ!” እንትብል ብኣፉ ይንሸነሽ አሎ።መንግስቲን ደጀን ተጋሩን እየ እንተዳኣ ዝብል ኮይኑ (ከም’ቲ አፉ ዝብሎ)፤ነዞም ጠበቓ ዝሳኣኑን ነዳያትን ሱዱዳት ተጋሩ ስለምንታይ “አደብ ግበሩ!!” “ትዕግስቲ ግበሩ!” ብምባል አይፈልጠኩምን ኢሉ ነጺጉዎም? ዶስ- ምሱኡ አባላቱ ነይሮም ምስጠለሙዎ ናይ ባህ አይበሎ ንሱዉን ከምቶም አባላት “ኦነግ” ጠቍሙ አረኪሱዎም ኮይኑ? ዝብል ሕቶ ሕቶ እንተስዓብና ጌጋ የብሉን። ተዘይኰይኑ አንታይ መግለጺ ክህልዎ ይኽእል?
ጋዜጠኛ ቪ-ኦ-ኤ በትረሰልጣን ነቶም ኣብ አወራጃ ጣይፋን(ሱዑዲ ዓብ) ተኣሲሮም ዳሮም ዝሪኡ ዘለዉ ተጋሩ ብስልኪ ካብቶም ዘዛራረቦም ሰባት ዝበሉዎ ብሓጺሩ ከምዚ ይብሉ፦
ጋዜጠኛ ቪ ኦ ኤ፦ ስለምንታይ ተኣሲርካ?
ኡሱር፡ ጠቕላላ አነ ኣይፈልጦን’የ ንሶም ዝዉንጅሉና ዘለዉ “ሽኮር” በጽቢጽኩም ኣረቂ ትሰርሑ’ለኹም ኢሎም እዮም ናብቲ “ሽርጣ” (እንዳ ፖሊስ) ኣእቲየሙና ዘለዉ>>።ናብ መርመራ ምስቀረብና “ትሰርሑዶ? ኢሉና።ጠቕላላ እዚ ነገር እዚ አይዋዓልናዮን ኢልናዮ።
ጋዜጠኛ፤- መርመራ ካብዚፍጸም ክንደይ ይኸዉን?
ኡሱር፦ ክልተ ዓመትን ሠለስተ ወርሒን ይኸዉን።
ጋዜጠኛ፦ ካልኦት ምሳኻ ዝታአስሩ’ለዉዶ?
ኡሱር፤-እወ።ቢያነስ 35ን ንኸዉን ኢና።አብዚ ዘለና ፍርድና ካብ 5 ዓመት ክሳብ 10 ዓመት እዩ።ንዓይ 5 ዓመትን ከምኡዉን 5000 ርያል ገንዘብን 5000 በትሪን ተፈሪደ። ሠለስተ ወርሒ ገይረ አለኹ።በትሪ ግን ንጎሆ ንጎሆ ሓምሳ 50 ኩርማጅ እቕጻዕ አለኹ።ጠቕላላ 5000 ኩርማጅ እየ ክግረፍ።ክሳብ ሕዚ 2000 ኮርማጅ በጺሔ’ለኹ። ክሳብ ሕዚ ገና መቕጻዕተይ ኣይወዳእኹዎን ዘለኹ።ብሓለንጊ ዝባንካ ይጥፍጥፉዃ፡”ደም” “ጠብ!ጠብ!” ክሳብትብል! እቲ ስቅያት ብቃላት ክገልጾ ቃላት የብለይን”።
“ኣነ ብህጋዊ ወረቐት ንክሰርሕ እየ ካብ ዓደይ መጺኤ።ምናልባሽ ደኾን ድራር ምሸት ክረክብ ኢለ /ኢና ናብ’ዚ ተጓዒዝና። አማረጭ ስለዝሳኣንኩ እየ ናብዚ መጺኤ።
ጋዜጠኛ፤-ካሊእ ኡሰር መን’ሎ?
ኡሱር፦ብዘይገበርኩዎ ገበን 7 ዓመት ተፈሪዱኒ 1500 ሓለንጊ ቅጽዓት ገንዘብ አውዩን ተፈሪዱኒ። ህዘቢ ዓለምን ህዘቢ ኢትዮጵያን ክረድኣና እንደልዮ ነገር አሎ። “ብመግረፍቲ ድቃስ ስኢ’ንና፤ ትኻስ ዝባሃል የብልናን።አብስቓይ ኢና እንርከብ።ክልተ ዓመት ሙሉእ “ታደሰ” ንዝተብሃለ ናይ መንግስትና ወኪል ክንረኽቦ ፈቲን’ና፤ ስቓይና ከነረድኦ ፈቲን’ና (ቅድሚ ክልተ ዓመት ማለት እዩ) “ስርዓት ግበሩ!” ምስበለና ተስፋ ቆሪጽና ገዲፍናዮ።
መንግሥቲ ኢትዮጵያ ክገብረልና እንደልዮ ጉዳይ፡ እዚ ነገር አዚ ናይ ኢድ አባላት “ኦነግ” አታዊነት ስለዘለዎ መጺኡ ክካላኸለልና ኢና እንደሊ። አባላት ኦነግ ምስ ሱዑዲ ፖሊሳት ተማሳጢሮም “ኢዚኦም ክስታን እዮም።ናይዚኦም ብሄር’ዩ ንሶማል ዘሳቕዮም ዘሎ” ኢሎም ዘይህጋዊ ነገር’ዉን ዝገብሩ ዘለዉ አዚኦም እዮም። አሎም አሕሊፎም ሂበሙና እዮም።
ጋዜጠኛ፤-ንዓድኹም ተመለሱ ዝብል ዉሳነ አንተመጸ ንተቐበሉኩሞ’ዶ?
ኡሱር፦ዋእ!ከመይዳኣ! ብጸጋ!እንታይ ደሊና ዲና ንዛራረብ ዘለና?
ብምባል እቶም ኡሱራት አብ ዓለም እንርከብ ወገናቶምን ንህዝቢ ዓለምን አዉያቶምን ስቅያቶምን ገሊጽና ካብቲ ዘለዉዎ ሲኦል ከነዉጻኦም ሕድርኹም ይብሉና ለዉ። ንሕና ድማ ከም መጠን ተጋሩ ኢትዮጵያዊያን ተሓባቢርና ክንሕግዞም ሕድሪ እንዳበልኩ እዚ ዝስዕብ ነጥቢ ከተስተብህሉ የማላኽት።
በትረስልጠን፤- ንአፈኛ ሽብርተኛ ሓርነት ግምባር ኦሮሞ ንዶክተር በያን ዝተብሃለ ብዛዕባ እቶም ኡሱራት ዘስምዑዎ ቅሬታ ብዝምልከት ብስልኪ አዛራሪቡዎ ነይሩ። በያን ከም ኣመሉ “ሕሶትን ኣሉ ቀጣንን ናይ ኦነግ መለለይ ፍሉይ ምልክት ሙኻኑ ንፈልጥ። ንሱ ዝብል ዘሎ፡ “አባላትና አብ ከምዚ ዝበለ ረሳሕ ስራሕ ኢዶም አየእትዉን”፤”እዚ ስራሕ እዚ ወያነ ዝመሃዞ ጠቐነ እዩ (ህዘቢ ንህዘቢ ከጣቑስ)”። ይብል።
ኣባላትና አይገበሩዎን! ቅድሚ ምባሉ፤ አጻሪና ንህዘቢ ጉሁድ ክንገብሮ ኢና ክንድምባል “ወያነ እዩ ገ ይሩዎ!” ኢሉ ብዘይ መረዳእታ (“ምናልባሽ” “ንጥርጥር”፤ እኳስ ተዝብል ዳሓን እዬ) ናብ ወያነ ተጓይዩ ምጥቃን፤ “ኣሉ ቐጣን” መለለይ ኦነግ ሙኻኑ ንፈልጥ።
ኣባላት ኦነግ ከምቲ ንሱ “ጸረይረይ” ዝብሎ ዘሎ ዘይኮኑስ እቶም ዘነዉሩ ዘረባታትን ወንጀል ቅትለት ምጽናት ዘርኢን ዝፈጸሙ እዮም። ካሊእ ቀርዩ፡ ኣብ ኢንቴርነት ቶክ ሾዉ/ፓል ቶክ መደብ ከፊቶም “ህዝቢ አምሓራን ተጋሩን ካብ መሬት ኦሮሞ ተዘይወጺእኩም ቆርበትኩም ፤ ናብ ሎቖታ ሰፊና ገፊፍና መትሓዚ ማይ ክንገብሮ ኢና”” እንትብሉ ዝፈከሩዎ ምጽናት ህዝቢ አብ “ኢትዮላዮን ዳት ካም” ለጢፍናዮ ንህዝቢ ቀሪቡ ከምዝተሰምዔ ዝፍለጥ እዩ። “ቅዳሕ ቴፕ” ክሳብ ሎሚ ኣብ ኢድና ይርከቡ። ስለዚ፤ “ዶ/ር በያን” ኣሉ ቐጣን “ነኺሱ” አባላትና ኣብ ከምዚ ዝበለ ረሳሕ ስራሕቲ አይኣትዉን ፤ብዝናኣድ ድሲፕሊን ዝተሃንጹ እዮም ኢሉ “ጸረይረይ” እንተበለዉን “ኦነግ” ከምቲ እትፈልጡዎ “ካብ መራሕቶም” ጀሚሮም ፀረ- ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያንን ሃይማኖትን ዘቃልሉ ብረሳሓት ቃላታት ዝተዓጀቡ ፕሮፖጋንዳ ጽሑፋት በብእዋኑ ዝዝርግሑ ሞኻኖም ዝተግሃደ እዩ። ስለዚ ናይ በያን ሀተወተዉ ንገድፎሞ ።
እዞም ዝስዕቡ ጉዳያት ክፍጸሙ ንጥይቕ።
“ፐቲሽን” ምስ ሓደ ፈታዊ ህዝቡ ዝኾነ ትግራዋይ ኮይንና አዳሊና አለና (አብ ቀረባ ጊዜ ክዝርጋሕ እዩ)። ቤይዛኹም ፐቲሽን (ጥርዓን)አዳሊና ንህዝቢን ንኣብ ዋሺነግቶን ዝርከብ አምባሳደር ሱዑዲን ንህዘቢ ኢትዮጵያን ንመንግስቲ ወያነን ንክፈልጡዎ ተሃባበሩና። ማሓዛይ “ድንቂ፤ጉዳይ ኩላትና እንድዩ! ደስ ይብለኒ!” ኢሉ ጊዜኡ ሰዊኡ የዳሉዎ ስለዘሎ አንደማስገንኩ፤--
----ኣንቱም ብስልኪ/ቴሌፎን ኣሊሸ ስርሔይ ኢለ፤ ደዊለ ኣብ ምጽሓፍ (ምድላዉ) ፐቲሽን ንክትታሓጋገዙ ተጠይቕኩም ዘዕጎመጎምኩም ብጾት፤ ብሓቂ “ቅር” ዘብል እዩ። ህዝቢ ትግራይ ብፍትሒ ትሳቐ’ለኻ፤ማዓንጣኻ “ሸጥ” ኣብል፤ዝናርካ፤አገልድም፤እንዳበልና ንጽሕፍ፡ ክፋእ በጺሕዎ ሓገዝና ክደሊ ብግበሪ ክንሕግዞ እንትጥይቐና ግና፤ናይ ክልተ ሰለስተ ሰዓት ወፈያ ግና ከመይ ንስእነሉ ይገረመኒ?
ቁጽሮም ብርክት ዝበሉ ሙሁራት ተጋሩ ኣብ ኣሜሪካ ኣለዉ። ቁጽሮም ካብ 5ንላዕሊ ዝኾኑ ማሕበር ተጋሩ ኣለዉ። ኩሎም ጥርዓን ድኻታት ተጋሩ ክገልጹሉ ዝኽእሉሉ ምስ ህዝቢን ዓለምን ዘራኽቦም ኢንቴርኔት ኣለዉዎም። ነዚ ሰቅያት ተጋሩ ኣሕዋትና ሰሚዖም ነዚ “ህጹጽ ኣዉያት”ብእዋኑ ንምንታይ ከፍልጡናን “ንዑ ተኣኪብና ብፓልቶክ (ብዘኾነ መራኸቢ) ዘቲና ነሕዋትና ንርዳኣዮም” ከምዘይበሉና፤ንምንታይ ከምዘጽቀጡን፡ አነ ገሪሙኒ’ሎ!
ካብ ማእገር ህዝቢና ንመለስ ከነልግሶ’ኮ መለስ ዝፈንፈኖም ዜጋታት ክንረድእ ክንኽእል አንተለና ጥራሕ እዩ።ተዚኣለማ -ሰዓባይ አይክህልወናን።
መቸስ ስለዝተወቐስኩም “ባህ” ዘይብለኩም ኣህዋት ክትህልዉ ትኾኑ፤ አቲ ኩነታት ስለዝበልዓኒ፤ዘጉሃየኒን እምበር ብወልቂ ክትንኩበኩም ኢለ ከምዘይኮንኩ ትርድኡኒ ትኾኑ።(ጉዳይ ህዘቢ ስለዝኾነ ፤አሕዋት ኢና እሞ ናበይ ከይንባጻህ ብዝብል!)።
እቲ ካልኣይ ነጥቢ ድማ፦
አብቲ ዝዝርጋሕ ማህደር ጥርዓን (ፐትሽን) ኩሉ ኢትዮጵያዊ ክፍርም አታሓባብሩልና።
ሳልሳይ ነጥቢ፦ኣብ ዋሽንግቶን ከባቢ ዘለኹም ተጋሩ ኣሓትና ንካልኦት ኢትዮጵአዊያን ማሕበራት፤አታሓባቢርኩም/ተራኺብኩም አብ አምባሲ ሱዑዲ ቤት ጽ/ት ሰላማዊ ሰልፊ ብምክያድ፤ ናይቶም አርክቡልና ዝብሉና ዘለዉ ኣዉያት አሕዋትና ከምተስምዑ እልምነኩም።ነገራት “ብስቕ ስቕ” ንዓመታት ከምዚ-ኢልና ቁም ነገር ተይሰራሕና ጊዜ ይሓልፍ ኣሎ። “ኤርትራዊ ወያነ ትግራይ” ሰቅያት ህዝብና እንዳትረረሉ ይኸይድ ስለዘሎ፤ ንኡሽተይ ሓገዝ ንደርቢ። ናይ ሓገዝ ንኡሽቶይ ዝባሃል የለን።
ሓንቲ ቀጣን ፈትሊ ምስ ከምኣ ዝበላ ኣሻሓት ቀጠንቲ ፈትሊታት እንተዳኣ ተፋሒሳ ስምረት ፈጢራ ሓያል አራዊት ክትአስር ዘኽእል ታኣምራታዊ ጽንዓት ሓይሊ ከምትፈጥር እትፈልጡዎ ነገር እዩ’ሞ፤ ሃየ! ሕድሪ! ንስመር። ነዞም ኣብ ሱዑዲን አብ ሀገር ግብጺን ዝሳቐዩ ዘለዉ ሱዱዳትን አሱራት ተጋሩን አብየት ንበለሎም።”ሕድሪ ብሰማይ ሕድሪ ብምድሪ” ኢለሙና እዮ’ምሞ ጊዜዊ ቅርሕንትኹም ንጎኒ ገዲፍኩም “ሓቢርና ንጥራዕ፤ንኣዉያቶም “መቓልሕ” ንኹኖም። ሓደራ!
ጌታቸዉ ረዳ
ሳን ሆዘ ካሊፎርኒያ
ኣሜሪካ
2000ዓ/ም


c: text/html

text:
ካብ ሰራዊት መንግስቲ የመን ዝተፈንጨሉ ዕጡቓት ንቤተመንግስቲ ዓደን ተቖጻጺሮም
Radio Erena: 29 January 2018
ንከተማ ዓደን ተቖጻጺሩ ዝርከብ ሰራዊት ናይቲ ብስዑዲ ዓረብን ሕቡራት ኢማራትን ዝድገፉ መንግስቲ የመን ንሓድሕዱ ኵናት ከምዘካየደ ማዕከናት ዜና ካብታ ከተማ ሓቢረን።
ካብቲ መንግስቲ ዝተፈንጨሉ ዕጡቓት፣ ድሕሪ'ቲ ዘካየድዎ ሓድሕዳዊ ኵናት ንቤት ጽሕፈት እቲ መንግስቲ ከምዝተቖጻጸሩ እቶም ምንጭታት ብተወሳኺ ኣፍሊጦም።
ብምትሕግጋዝ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ፣ ኣብ ኤርትራ ዝሰልጠኑ ኣማኢት ወትሃደራት ናይቲ መንግስቲ ኣብ ሓለዋ'ዚ ብዕጡቓት ተወሪሩ ዘሎ ቤት መንግስቲ ተዋፊሮም ከምዝነበሩ ይዝከር።
ኣንጻር ሑቲ ኣብ ዝካየድ ዘሎ ኵናት ምስቲ ብስዑዲ ዓረብን ሕቡራት ኢማራትን ዝድገፍ ዘሎን ብፕረዚደንት ዓብደረቦ መንሱር ሓዲ ዝምራሕን መንግስቲ የመን ልፍንቲ መስሪቶም ዝጸንሑ ዕጡቓት፣ ነቲ ዝበዝሐ ክፋሉ ኣብ ስደት ኣብ ሪያድ ዝርከብ መንግስቲ የመን ብብልሽውናን ብምትፍናን ዜጋታት የመንን ብምውቃስ'ዮም ክፍንጨሉ ዝወሰኑ።
ኣብ ሪያድ፣ ኣብ ስደት ዝርከቡ ፕረዚደንት ዓብደረቦ መንሱር ሓዲን ቀዳማይ ሚኒስተሩ ኣሕመድ ቢን ዳገርን፣ ነቶም ካብ መንግስቲ ብምፍንጫል ቤተ መንግስቲ ዓደን ተቖጻጺሮም ዝርከቡ ዕጡቓት ብ"ዕልዋ መንግስቲ" ከሲሰምዎም ኣለዉ።
እዞም ዕጡቃት ኣብ ልዕሊ'ቲ ኣብ ዓደን ዝቖመ መንግስቲ የመን ወሲዶሞ ዘለዉ ስጉምቲ፣ ንስዑዲ ዓረብን ሕቡራት ኢማራትን ካልኦት ደገፍተን ሃገራትን ዓቢ ወትሃደራውን ፖለቲካውን ጽፍዒት ምዃኑ ተንተንቲ የረድኡ።
ብዝተራቀቓ ነፈርቲ፣ ሚሳይላት፣ ከቢድ ብረታት፣ ታንክታትን ዘመናዊ ኣጽዋርን ቢልዮናት ናይ ገንዘብ ሓይልን ተሓጊዘን ኣብ ልዕሊ ሑቲ መጥቃዕቲ ዘካየዳ ዘለዋ ስዑዲ ዓረብ ሕቡራት ኢማራን ዝመራሒተን ሃገራት፣ ነቲ ካብ ኢራን ደገፍ ይረክብ'ዩ ዝብሃል ብኣመንቲ ሺዓ ዝተመስረተ ሑቲ ከዳኽምዎ ከምዘይክኣሉ እቶም ተንተንቲ ብተወሳኺ ይጠቕሱ።
ብኣንጻር'ዚ፣ ምንቅስቓስ ሑቲ ንየመን ጥራይ ዘይኮነ ንመላእ ሃገራት ወሽመጥ ዓረብ ኣብ ታኼላ ሸሚሙወን ከምዘሎ'ዩ ዝግምገም።
ስዑዲ ዓረብን ኢማራትን ነቲ ብደገፍን ደው ኢሉ ዘሎ ስማዊ መንግስቲ የመን ኣማኢት ሚልዮናት ዶላራት ባጀት ከምዝስልዓሉ'ዩ ዝንገር።
እንተኾነ እቲ መንግስቲ፣ ብክልተ እግሩ ደው ኢሉ፣ ጸጥታ የመን ከውሕስስ ይትረፍ፣ ርግኣት ናይታ ተደኵኑላ ዘሎ ከተማ ዓደን'ውን ክሕሉ ኣይከኣለን።
መንግስቲ የመን ብሓይልታት ሑቲ ተደፊኡ ካብ ርእሰ ከተማ ሰንዓ ድሕሪ ምህዳሙ፣ ብስዑዲ ዓረብን ኢማራትን ተደገፉ ኣብ ከተማ ዓደን ንምቛሙ'ዩ ጻዕርታት ክካየድ ጸኒሑ።
ሑቲ ኣቐዲሙ'ውን ምስኡ ብልፍንቲ ዝጸንሐን ድሕሩ ግና ናብ ስዑዲ ዓረብን ኢማራትን ንምኽዳዕ ተበግሶ ዝወሰደ፣ ን30 ዓመታት ፕረዚደንት የመን ዝነበረ ዓሊ ዓብደላ ሳልሕ ከምዝቐተሎ ኣይርሳዕን።
=================

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Du är här:
Omsorg och hjälp
እዚ ኮሙን እዚ፤ ነቶም ብዝተፈላለየ ምኽንያታት፤ ማሕበራዊ-ሓገዝ ዘድልዮም ዜጋታት፤ ንሓጺር ይኹን ንነዊሕ ጊዜ፤ ደገፍን ሓገዛትን ይገብረሎም እዩ። ገለ ካብቲ ሓገዛት፤ በቲ ”ሕጊ ማሕበራዊ-ኣገልግሎትን” በቲ ”ሕጊ ሓገዝን-ኣገልግሎትን ንኣካለስንኩላን” ዚብል ደንቢታት ዚምእዘዝ እዩ። እቲ ካልእ ሓገዛት ድማ፤ በቶም ናይቲ ኮሙን ፖተቲካውያን ውሳኔታት፤ ንዜጋታት ዚግበር ሓገዛት እዩ።
ሓልዮት-ኣረጋውያን
እቶም ንመዓልታዊ-ህይወቶም ንምምራሕ ሓገዝ ዘድልዮም ኣረጋውያን፤ ካብቲ ኮሙን ሓገዝ ክረኽቡ ይኽእሉ እዮም። እቲ ሓገዛት ብሕጊ ዚምእዘዝ ኮይኑ፤ ንነፍሲ-ወከፍ ሰብ ከከም ኣድላይነቱ፤ እቲ ኮሙን ኣጽኒዑ ዚውስነሉ እዩ። ሰራሕተኛታት ”ሄም-ሸንስት” (Hemtjänsten)፤ ንጽሬትካን ምኽዳንካን፤ ንመድሃኒታትካን፤ ሕጽቦን ከምኡውን ንምጽርራይ-ገዛኻን ይሕግዙኻ እዮም። ነቶም መግቢ ንምስራሕ ውን ዚጽግሞም ሰባት፤ ስሩሕ-መግቢ ውን ናብ ገዛኦም የምጽኡሎም እዮም። በይኖም ዚቕመጡ ኣረጋውያን፤ ”መተኣማመኒ ህጹጽ-ረድኤት” ዝኸውን (trygghetslarm)፤ ሓገዝ-መጸውዒት መሳርሒ ይግበረሎም እዩ።
እቲ ጽዑቕ ናይ ክንክን-ሓልዮት ዘድልዮ ሰብ፤ ለይቲን-መዓልቲን ሰራሕተኛታት ኣብ ዘሎዉዎ፤ ኣብ መቐመጢ-ኣረጋውያን ክምደብ ይኽእል እዩ። እዚ ድማ ነናትካ መደቀሲ ክፍሊን፤ ብሓባር እተዋግዓሉ ቦታ ዘለዎን እዩ።
እቲ ካብ ኮሙን ናይ ክንክንን ሓልዮትን ሓገዝ ዚረክብ ሰብ፤ ነቲ ዚግበረሉ ኣገልግሎታት ገንዘብ ይኸፍል እዩ። እቲ ዚኽፈል ገንዘብ ከከምቲ ዚግበረልካ ሓገዝን፤ ዘሎካ ገንዝብን ተራእዩ ዚውሰን እዩ።
ገንዘብ ዘይክፈሎ፤ ቅልል ዝበለ ዚወሃብ ኣገልግሎታት ውን ኣሎ። ንሱ ድማ፤ እቲ ኣረጋውያን መጺኦም ዚራኸቡሉን ኣብ ነንበይኑ ንጥፈታት ዚሳተፉሉን ”መራኸቢ-ቦታታት” እዩ።
ርክብ፡-
ሓገዝ ዘድልየካ ምስ ዚኸውን፤ ምስቲ ”ናይ ሓልዮት-ኣሃዱ” (omsorgsenheten) ብቴሌፎን:- 0660-26 51 82 ርክብ ግበር።
ንስንኩላን ዚግበር ደገፍ
እቶም ናይ ኣካላት ስንክልና ዘሎዎም ሰባት፤ ከም ኩሉ ሰብ ኣብቲ ሕብረትሰብ ንምውሳእ መታን ክኽእሉ፤ ሓገዝ ይግበረሎም እዮም። እቲ ዚግበረሎም ሓገዛት ከከምቲ እቲ ውልቀሰብ ዘሎዎ ኣድላይነት ኮይኑ፤ እቲ ኮሙን ኣጽኒዑ ዚውስኖ እዩ።
እቲ መዓልታዊ ህይወቱ ንምክያድ፤ ጽዑቕ-ሓገዝ ዘድልዮ ሰብ፤ ንጽሬት፡ ንምኽዳን፡ ንምምጋብን ካልእን ሓገዝ ንምርካብ፤ ”ግላዊ-ሓጋዚ” (personlig assistent) ዝበሃል ሰብ ይግበረሉ እዩ።
እቶም ስንክልና ዘሎዎም ሰባት፤ ኣዝዩ ጽዑቕ ዝኾነ ክንክንን ሓገዝን ዘድልዮም ምስ ዚኾኑ፤ ናብ ፍሉይ ሓገዝ ዝረኽቡሉ መቐመጢ ቦታ ውን ክኣትዉ ይኽእሉ እዮም። እዚ ድማ ኣብ ናይ ”ሓባር-ህንጻታት” ወይ ”ኣፓርትመንት” ክኸውን ይኽእል እዩ። ኣብቲ ናይ ሓባር-ህንጻታት፤ ናይ ርእስኻ ክፍሊ ዘሎዎ ኮይኑ፤ ኣብኡ ድማ ለይቲን-መዓልቲን ዘገልግሉ ሰራሕተኛታት ኣሎዉ። ነቶም ባዕሎም ነፍሶም ዚኽእሉ ዚኸውን ”ናይ ኣገልግሎት መቐመጢ-ህንጻ” (servicebostäder) ዝበሃል ድማ ኣሎ። እዚ ነፍሱ ዝኽኣለ ”ኣፓርተመንት” ኮይኑ፤ ከከምቲ ዘድልየካ ሓገዝ እትረኽበሉ ቦታ እዩ።
እቲ ኮሙን ነቶም ኣካላዊ-ስንክልና ዘሎዎም ሰባት፤ ቤቶም ምስቲ ስንክልንኦም ንምችቻእ ዚሕግዝ ገንዘብ ይህቦም እዩ። ንዓረብያ-ስንኩላን መደየቢ ወይ ኣፍ-ደገ ናይ ቤት ንመግፍሒ ክኸውን ይኽእል።
”መስምዒ-ኣፓራት” ወይ ኰረር-ዝብላ ምርኩስ ወይ ካልእ ነቲ ኣካላዊ-ስንክልና ዘመሓይሽ መሳርሒ ዘድልየካ ምስ ዚኸውን፤ ምስቲ ጥዕና-ማእከል ”hälsocentral” ርክብ ግበር።
ርክብ፡-
ሓገዝ ንምርካብ ምልክታ ክተእቱ ምስ ትደሊ ምስቲ ”ናይ ሓልዮት-ኣሃዱ” (omsorgsenheten) ብቴሌፎን:- 0660-26 51 82 ርክብ ግበር።
ንቤተሰብ ዚግበር ደገፍ
እቲ ንሓደ ዘመዱ ዚኣሊ ሰብ፤ ንሱ ውን ገለ እዋናት ዕረፍቲ መታን ክረክብ፤ ኣድላይነቱ ብድሕሪ ምጽናዕ፤ ሓገዝ ይግበረሉ እዩ። ንኣብነት ከም መብረዪ ሰብ ምርካብ ወይውን ነቲ ሓገዝ ዘድልዮ ሰብ፤ ዝተዓለሙ ሰራሕተኛታት ናብ ዚርከብዎ፤ ናብ ጊዚያዊ መዕቆቢ ቦታ ከም ዚግዕዝ ምግባር ክኸውን ይኽእል።
እቲ/እታ ናይ ኮሙን ”ናይ ዘመድ ኣማኻሪ”፤ ነቶም ቤተሰብ በብጉጅለታት ከፋፊሉ የዘራርቦምን ኣብ ሓገዝ ዘድልዮም ውን ደገፉ ይህቦምን እዩ።
ርክብ፡-
ብዛዕባ ንቤተሰብ ዚግበር ደገፍ ብዝበለጸ ንምፍላጥ፤ ምስቲ ”ናይ ዘመድ ኣማኻሪ” ብቴሌፍን፡- 0660-883 14 ወይ ድማ ንመብረዪ ዚኸውን ሓገዝ ንምርካብ፤ ምልክታ ክተእቱ ምስ ትደሊ ምስቲ ”ናይ ሓልዮት-ኣሃዱ” (omsorgsenheten) ብቴሌፎን:- 0660-26 51 82 ርክብ ግበር።
ደገፍ ንስድራቤትን ውልቀሰባትን
እቲ ኮሙን ነቶም ብዝተፈላለየ ምኽንያት፤ ማሕበራዊ ሓገዝ ዘድልዮም ስድራቤትን ውልቀሰባትን፤ ንውሱን ጊዜ ደገፍ ይህብ እዩ። ንኣብነት እቲ ጸገም፤ ብስራሕ-ምስኣን ወይ ብቑጠባዊ ሽግራት ወይ ብኣካላዊ ጸገማት ወይ ብሽግር ናይ ወልፊ-መስተን ድሮጋን ወዘተ ክኸውን ይኽእል።
እቲ ኮሙን ናይቶም ኣብ ሓደጋ-ሽግር ዘሎዉ ቈልዑ ሓላፍነት ክወስድ ግዴታ ኣሎዎ። ኩሎም እቶም ኣብ ሓደጋ-ሽግር ናይ ምዕማጽን ወይ ካልእ ሽግራትን ኣሎዉ ተባሂሉ ዝተጠርጠረሉ ኩነታት፤ ናብ ኮሙን ጥርዓን ክቐርብ ይግባእ። ኣብ ኣብያተትምህርቲ ወይ ካልእ ሞያዊ ስራሕ ዘሎዉ ሰራሕተኛታት፤ ቈልዓ ኣብ ሓደጋ-ሽግር ኣሎ ኢሎም ምስ ዚጥርጥሩ፤ ብመሰረት ሕጊ ሽወደን፤ ናብቲ ኮሙን ጥርዓን ከቕርቡ ግዴታ ኣሎዎም። ብድሕሪኡ እቲ ኮሙን፤ ብቐጥታ ስጉምቲ ናይ ምክልኻል ክወስድ ወይ ብዛዕብኡ መጽናዕቲ ምግባር ክጅምር ውሳኔ ይውስድ።
ኣብ ሓደ ስድራቤት፤ ኣብ ልዕሊ ዓበይቲ ናይ ምዕማጽ ሽግር ምስ ዘጋጥም፤ እቲ ኮሙን ነቲ ዝተዓመጸ ሰብ ደገፉ ይህቦ። እቲ ዝዋቓዕ ሰብ ውን፤ ነቲ ናቱ ናይ ግብረ-ቍጥዐ ጠባያት መታን ክቆጻጸር፤ ሓገዝ ይገብረሉ እዩ።
”ኣማኸርቲ-ስድራቤት” (Familjerådgivningen) ንሰብ-ሓዳር፤ ንስድራቤት ወይ ውን ብውልቀሰብ፤ ነቶም ኣብ ውሽጢ ስድራቤት ሽግር ዘሎዎምን፤ ለውጢ ዝደልዩን፤ ዓዲሞም የዘራርብዎም እዮም። ዚዕቀብ መዝገብ የልቦን፤ እቲ ዝገበርካዮ ዝርርብ ድማ ንደገ ከይወጽእ ብሕጊ ሕልዊ እዩ። ኣብ ኣድላይነት ዘሎዎ ኩነታት፤ ሓገዝ ናይ ተርጓማይ ክእዘዝ ይኽእል እዩ።
ካብቶም ኣብዚ ኮሙን ዚሰርሑ ናይ ደገ-ስራሕ ጉጅለታት፤ ቅሳነት መታን ክፍጠርን፤ ፍጻሜ-ገበንን ምዝርጋሕ-ድሮጋን ውን ንምክላኻል ክብሉ፤ ኣብቲ መንእሰያት ዚርከቡሉ ከባቢታት፤ ህላውነቶም የርእዩ እዮም።
ርክብ፡-
ንናይ ገዛእ-ርእስኻ ወይ ንሽግር ናይ ስድራቤትካ፤ ደገፍን ሓገዝን ንምርካብ ምልክታ ንምእታው ምስ ትደሊ፤ ናብቲ ጉጅለ-ተቐባሊ ምልክታታት ብቴሌፎን፡- 0660-888 07 ተራኸብ። እቶም ”ኣማኸርቲ-ስድራቤት” ድማ በዚ ዚስዕብ ቁጽሪ ቴሌፎን፡- 0660-886 87 ወይ 0660 -886 89 ደዊልካ ተራኸቦም።


text:
በስመ ኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሃዱ ኣምላክ ኣሜን
ታሪኽ ቅድስቲ ኣርሴማ ሰማዕት
ቅ ድስቲ ኣርሴማ ካብ ፈራህያነ እግዚኣብሔርን ብጾምን፡ ጸሎትን ተወሲኖም ብንጽህና ይነብሩ ካብ ዝነበሩ ወገን ዝኾነ ኣቦኣ ቅዱስ ቴዎድሮስን ካብ ኣዲኣ ቅድስቲ ኣትናስያን ብመብጽዓ ኣብ ሃገረ ግብፂ ተወሊዳ። ቅድስቲ ኣርሴማ ሰማዕት ካብ ህጻንነታ ኣትሒዛ ብሉይን ሓድሽ ኪዳንን ተማሂራ ዝዓበየት ክትከዉን እንከላ ዝተማህረቶ ብግብሪ እናተርጎመት ከምኡ'ዉን እቲ ቃል እግዚኣብሔር ዝእዝዞ ነገራት እናፈጸመትን ኩሉ ግዜ ብጾምን፡ ጸሎትን ተወሲና ትጋደልን ንእግዚኣብሔር ተገልግልን ከምዝነበረት መጽሓፍ ገድላ ይገልጸልና።
በዚ ግዜ እዚ ድርጣድስ ዝበሃል ኣረማዊ ከሓዲ፡ ንጣዖት ዝስግድ፡ ኣብ ፀሓይ ዘምልኽን ንእግዚኣብሔር ዘይኣምንን ንክርስቲያናት ድማ ነቲ ኣነ ዘምልኾ ጣዖት ክትሰግዱ ኣለኩም እንዳበለ ዘሳቅዮም ዝነበረ ንጉሥ ኣብ ኣርመን (ኣርመንያ) ነጊሡ ነበረ።
ኣምላኽና መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ  > (ማቴ 10:18) ዝበሎ ቃል ብምዝካር ቅድስቲ ኣርሴማ ሰማዕት (ኣብ 20 ዓመት ዕድሜኣ) ኣብ ሃይማኖታ ጸኒዓ እዚ ዓለምን ኣብ ዓለም ዘሎ ፍትወታት ኃላፊ ምዃኑ ኣሚናን ቃለ ወንገል ዘኪራን ናይዚ ከሓዲ ንጉሥ እከይ ግብሩ ብምስትውዓል ምእንቲ ስም ክርስቶስ ምስ ዝሳቀዩ ወገናት ከም መራሒት ብምዃን ስለ ክርስቶስ ኣምላኽ እናመስከረት ትነብር ነበረት።
እቶም ብዘይካ ንቅዱስን ምቅታልን ምስቃይን፡ ካልእ ሥራሕ ዘይብሎም ናይ ንጉሥ ደርጣድስ ወተሃደራት፡ ቅድስቲ ኣርሴማ ምእንተ ስመ ክርስቶስ ሰማዕት ክትከዉን ድልዉቲ ምህላዋ ምስ ፈለጡ ብመልክዕኣ፡ ግርማኣን ብትብዓት ዘለዎ ዘረባኣን ተገሪሞም እዚኣ ትመስል ጽብቕትን ግርምትን፡ ካብ ንስይፋ ናብ ንጉሥ ምዉሳድ ይሓሸና ኢሎም ምሳ ምስ ዝነብበራ ቅዱሳን ደናግል ናብቲ ንጉሥ ወሰዱዋ።
ንጉስ ድርጣድስ ድማ ነዛ ወተሃደራት ዘምጽኡሉ ቅድስትን ጻድቕን ሰማዕት ምስ ረኣያ፡ ብመልክዓን ግርማኣን ተማሪኹ ንዓለማዊ ሓጎሱን ሥጋዊ ድሌቱን ተመነያ፡ ኣብ ጣዖት ኣስጊዱ ንክምርዓዋ ድማ በሃገ። መርዓቱ ክትኾኖ ድማ ብዙሕ ለመና። ቅድስት ኣርሴማ ሰማዕት ግና ነቲ ንጉሥ ኣዚያ ነዓቀቶን ፈንፈነቶን።" ኣነ ናይቲ ሰማያዊ ንጉሥ ንዝኾነ ክርስቶስ መርዓት እየ። ናይ'ዚ ኃላፊ ዓለምን ጠፋኢ ናይ ዝኾነ ገንዘብን ሓጎስን ዝደሊን ዝምነይን ኣይኮንኩን" ብምባል መለሰትሉ።
ንጉስ ደርጣድስ ድማ ከምዚ ዝበለ መልሲ ካብ ቅድስቲ ኣርሴማ ብምስምዑ ብጣዕሚ ተቆጥዐ።ቅድስቲ ኣርሴማ ስለ ዝነዓቀቶ ድማ ኣዝዩ ተበሳጨወ፥ ንኣገልገልቱ ጸዊዑ ድማ ኣብቲ ቤተ መንግስቲ ተኣሲሮም ዘለዉ ኣናብስ ክፍንዉላ ኣዘዞም።(ዳኒ.6፥16-22) እቶም ኣናብስ ንቅድስቲ ኣርሴማ ምስ ረኣዩዋ ኣብ እግራ ወዲቆም ሰገዱላን ለሓስዋን። ገጾም ናብቶም ወተሃደራት ብምቅናዕ ድማ ኣባረርዎም።(ዳን.6፥2-4)እቲ ከሓዲ ንጉሥ ነዚ ምስ ረኣየ ካብ መጠን ንላዕሊ ተበሳጨወ። ኣብ ዕጽዉ ገዛ ብጥሜት ንኽሞታ ደማ ኣዘዘ። ልዑለ ብሕሪ እግዚኣብሔር ግና ነቲ ዕጹዉ ቤት ብርሃን ብምብራህ ዝበልዕኦ መግቢ ብመሶብ፡ ዝሰትይኦ ድማ ብጽዋዕ ጌሩ ካብ ሰማይ ኣዉሪዱ መገበን።
ካብቲ ዕጽዉ ቤት ኣዉጺኡ ድማ ናብ እቶን እሳት ደርበየን፡ ንሠለስተ ደቂቅ ዘድኃነ ኣምላኽ ድማ ካብ እቶን እሳት ኣድኃነን። (ዳን.3:23-26) ንጉሥ ድርጣድስ ኩሉ ፈቲኑ ምዃን ምስ ኣበዮ ንክስየፋ ኣዘዘ።
ቅድስቲ ኣርሴማ ንፍሲ ወከፍን ብሰይፊ ክስይፈን እንከሎ ኣኽሊል ዓመት ካብ ሰማይ ክወርደለን ከሎ ምስ ረኣየት ናታ ተራ በጺሑ ንክትስየፍ ብታህዋኽ ትጽበይ ነበረት። ካብ ምሒር ታሕጋስ ድማ እናጸለየት ነተን ዝስየፋ ዝነበራ ተጸናንዐን ነበረት።
ቅድስቲ ኣርሴማ ንፍሲ ወከፍን ብሰይፊ ክስይፈን እንከሎ ኣኽሊል ዓመት ካብ ሰማይ ክወርደለን ከሎ ምስ ረኣየት ናታ ተራ በጺሑ ንክትስየፍ ብታህዋኽ ትጽበይ ነበረት። ካብ ምሒር ታሕጋስ ድማ እናጸለየት ነተን ዝስየፋ ዝነበራ ተጸናንዐን ነበረት።
ኣብ መወዳእታ ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ጽንዓታን ተጋድሎን ርእዩ ቃል ኪዳን ኣተወላ። እቲ ከሓዲ ንጉስ ንኩለን ሰይፉ ምስ ወደኣ ናብ ቅድስቲ ኣርሴማ ሰማዕት ብምጥማት ብቁጥዓ" ንዓኪ ከምተን መሓዙትኪ ደናግል ቀልጢፈ ኣይቀትለክን'የ ስቃይኪ ከብዝሖ'የ" እናበለ መጀመርታ ክልቲኣን ኣዒንታ ኣውጺኡ ኣብ ኢዳ ኣትሓዛ ቀጺሉ ድማ ክልተ ኣጥባታ ቆሮጾ። ኩሉ ኣካላታ በብንእሽቶ እናቆረጸ ኣብ መወዳእታ መስከረም 29 ብሰይፊ ክሳዳ ቆረጻ።በዚ ድማ ሰማዕትነት ተቀበለት።
ቅድስት ኣርሴማ ሰማዕት እዚ ሕሳረ መከራ ምእንቲ ስመ ክርስቶስ ንርእሳ ኣሕሊፋ ዝሃበት ቅድስትን ብጽእትን ሰማዕት'ያ። ነቢየ እግዚኣብሔር ዳዊት ኣብ መዝሙሩ" '' ኪዳን ተካየድኩ ምስለ ኅሩያንየ "/ ምስ ሕሩያነይ ኪዳን ኣተኹ ንዳዊት ባርያይ መሓልኩሉ'' ከም ዝበሎ ንቅድስቲ ኣርሴማ '' ብስመይ ኣሚንኪ ናይ'ዚ ዓለም ሓጐስን ተድላን ከየታለለኪ ክሳድኪ ንስይፊ ብምሃብኪ ናይ ሰማዕትነት ተጋዲሎ ፈጺምኪ ኢኺ እሞ፡ ስምኪ ዝጸዉዔ በዓልኪ ዘኽበረ፡ ዝክርኺ ዝገበረ፡ መጽሓፈ ገድሊኺ ዝሰምዐ፡ ዘስምዔ፡ ዝጸሓፈ፡ ዘጽሓፈ ወዱ ኮነ ጓሉ ብስምኪ ዝጸዉዔ፡ ክሳብ 12 ትዉልዲ ክምሕረልኪ እየ"ክብል ቃል ኪዳን ኣተወላ።
ኣዴና ቅድስት ኣርሴማ ኣብ ዓመታ ክልተ ግዜ ብፉሉይ ትኽበርን ትዝከርን እዚ ድማ 29 መስከረም ብሰማዕትነት ዝዓረፈትሉ ከምኡ'ዉን 6 ታሕሳስ ቅዳሴ ቤታ እዩ።
በቲ ዝተዋህባ ዘለዓለማዊ ቃል ኪዳና ድማ ንዓና ደቃ ብሃይማኖት ክንጸንዕ ብህይወት ክንነብር ካብ ልዑል ፈጣሪና ምሕረት ከምእተዉህበና ኣሚንና ንምሕጸን። ጸሎታት በረከታት ምስ ኩላትና ይኹን!!!
ወስብሐት ለእግዚኣብሔር
ወለወላዲቱ ድንግል
ወለመስቀሉ ክቡር። ኣሜን!!!


text:
ሰማያዊ ፓርቲ ‘’ንኢትዮጵያ መን የድሕና’’ ኣብ ትሕቲ ዝብል ኣርእስቲ ንዝቕፅል ሰንበት ፀዊዑዎ ዝነበረ ኣኼባ ምምሕዳር ኣዲስ ኣበባ ከምዝኸልከሎ ምኽትል ኣቦ ወንበርን ሓላፊ ጉዳይ ምርጫን ናይቲ ውድብ ኣቶ ጌታነህ ባልቻ ገሊፆም።እቲ ምምሕዳር ግን ዝፈልጦ ነገር የብለይን ኢሉ’ሎ።
ናይ ሰማያዊ ፓርቲ ምኽትል ኣቦ ወንበርን ሓላፊ ጉዳይ ምርጫን ኣቶ ጌታነህ ባልቻ ኣኼባ ንምክያድ ኣፍልጦ ንምሕታት ናብ ምምሕዳር ኣዲስ ኣበባ ብኣካል ከይዶም ፍቓድ ከምዝተኸልከሉ ገሊፆም።
ብቓል ዝተዛረቡዎም ኣብ ኣዲስ ኣበባ ሓላፊ ክፍሊ ምሃብ ኣፍልጦ ሰላማዊ ሰልፍን ናይ ኣደባባይ ኣኼባን ኣቶ ተስፋየ ዋቅጅራ ከምዝኾኑ ኣቶ ጌታነህ ሓቢሮም።
ኣቶ ተስፋየ ዋቅጅራ ብቪኦኤ ተሓቲቶም ኣብዝሃብዎ መልሲ ብዛዕባ እቲ ዝተፀውዐ ሰልፊ ዝፈልጦ የብለይን ኢሎም ኣለው።
ሰማያዊ ፓርቲ ንህዝቢ ኣኪቡ ከዘራርበሉ ዝደልዮ ጉዳይ ተሓቲቶም ኣቶ ጌታነህ ባልቻ ከምዚ ይብሉ።
"ኣብቶም ዝሓለፉ ዓመታት ኣብታ ሃገር ይኽሰት ዘሎ ሽግር ኢትዮጵያዊያን ተላዚቦም ክፈትሕዎ ኣለዎም።ቀንዲ ፍታሕ ብተዳጋጋሚ ይፍጠር ንዘሎ ፀገም ኩልትና ሰብ ዋና እታ ሃገር እንተተዘራሪብና ጥራሕ እዩ።"
ሰብ ዋና እታ ሃገር ምሁራን፣ዓበይቲ ዓዲ፣ትካላት ስቪል ማሕበረሰብ፣ፖለቲካዊ ፓርትታት ከምኡ እውን ኣብ ውሽጢ ይኹን ኣብ ወፃኢ ዝነብሩ ዜጋታት ኩሎም ናይ ሃገሮም ንምፍታሕ ክዝትዩ ኣለዎም ኢሎም።
ኣቶ ጌታነህ ቅድሚ ሎሚ ህዝባዊ ኣኼባታት ኣካይዶም ከምዝነበሩ ብምግላፅ ካልኦት ተኸታተልቲ ኣኼባታትን ናይ ተቓውሞ ሰልፍን ንምክያድ ሕቶታት ኣቕሪቦም ምስ ተኸልከሉ ነቲ ምምሕዳር ኣብ ቤት ፍርዲ ኸሲሶም ሎማዕንቲ ዓርቢ ሓዊሱ ንክልተ ግዜ ብዘይምቕራቡ ዝኸልከለሉ ምኽንያት ን18 ጥሪ 2010 ዓ/ም ቀሪቡ ከረድእ ቤት ፍርዲ ምእዛዙ ገሊፆም ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
ጾም መሠረት ኵሉ ትእዛዝ እዩ
ጾም ዝተጀመረ ኣብ ጊዜ ኣዳም እዩ። እግዚአብሔር ንኣዳም በኣምሳሉን ብመልክዑን ፈጢሩ ውልድነት ሂቡ ኣብ ገነት ኣንበሮ። ብዛዕባ መግቡ ድማ እዚ ብላዕ እዚ ኣይትብላዕ ኢሉ ኣዘዞ። እግዚአብሔር ንኣዳም ንዕፀ በለስ ኣይትብላዕ ዝበሎ ጾምን ተኣዛዝነትን ክምህሮ ማለት ፍጡርነቱ ኸረድኦ ነበረ፡ ነቲ ዝኣዘዞ ምስ ዝፍጽም ድማ ናብ ዝዓበየ ኽብሪ ኸሰጋግሮ ነበረ። ኣዳም’ውን ብሰበይቱ ሔዋን ብምኽሪ ሰይጣን ተታሊሉ ብላዕ ንዝበሎ ገዲፉ ኣይትብላዕ ንዝበሎ ዕፀ በለስ በሊዑ ናይ ፈጣሪ ትእዛዝ ኣፍረሰ። ትእዛዝ ፈጣሪኡ ብምፍራሱ ምኽንያት ኣብ ልዕሊ ሞተ ሥጋ ሞተ ነፍስ ተፈሪድዎ ካብ ገነት ተሰጐ። (ዘፍ. 2:-17-18) ስለዚ ዘይተፈቕደልካ ምብላዕ መሠረት ኃጢኣት፡ ብሥርዓት እንጾሞ ጾም ድማ መሠረት ጽድቅን ትሩፋትን ኮነ።
ክቡር መንእሰይ ኣብ ላዕሊ ከም ዝተጠቕሰ ጸላኢና ዝኾነ ሰይጣን፡ ንኣቦና ኣዳም “ዕፀ በለስ እንተደኣ በሊዕካ ኣምላኽ ክትከውን ኢኻ” ብምባል ሓቂ ብዘይኮነ ትምህርቲ ኣስሒቱ ንሞት ከም ዘፍረዶ ሎሚ’ውን ትምህርቲ ክርስቶስ ዘይኮነ ናይ ሰይጣን ትምህርቲ እናመሃሩ “ጾም ይኹን ትህርምቲ ኣይረብሕን ዝጠቕሞ የብሉን ብልዑ፡ ስተዩ ተሓጐሱ ባህ ይበልኩም” ብምባል ነቶም ሓቀኛታት ክርስቲያን ዘስሕቱ ብዙኃት ኣለዉ። ብዛዕባኦም ድማ “ማንም ከየስሕተኩም ተጠንቀቑ፡ ብዙኃት ኣነ ክርስቶስ እየ እናበሉ ብስመይ ክመጽኡ እዮም። ንብዙኃት’ውን ከታልሉ እዮም” ዝብል መጠንቀቕታ ኣቐዲሙ ስለዝተነግረና ጐዳኢናን ጠቓሚናን ፈሊና ምፍላጥ ናትና ብጽሒት እዩ። (ማቴ 24:-4 ማቴ 7:15-19 ምሳ 24:-11)።
ካብ ምንታይ ክንጸውም ይግባእ
ብመሠረት ሥርዓት ቤተ ክርስቲያንና ናይ ጾም ሃይማኖታዊ ትርጕም ንፈጣሪ መለመኒ ንኃጢኣት መደምሰሲ ስለዝኾነ ኣብ ወርኃት ጾም ንባህታ (ሓጐስ) ንምቾት ንጣዕሚ ዝብልዑ ወይ ድማ ንመንፈሳዊ ኃይሊ ዝቃረኑ ንሥጋዊ ፍትወታት ካብ ዘበራትዑ ምግብታትን ካብ ኣልኮላዊ መስተን፡ ኻብ ጥልላት ከም ጸባን ናይ ጸባ ውፅኢትን ኵሉ፡ ሥጋ ናይ ዝኾነ ዓይነት እንስሳ ኃጢኣትን፡ ክፉእ ግብርን ክንጸውም ኣሎና።
እዚ ሥርዓት እዚ ኻብ ቀደም ካብ ኣቦታትና ዝመጽአ እዩ፦ ነቢይ ዳንኤል “እተን ሠለስተ ናይ ጾም ሰሙን ክሳዕ ዚፍጸማ ጥዑም መባልዕ ኣይበላዕኩን ሥጋን ወይንን ናብ ኣፈይ ኣየእቶኹን፡ ዘይቲ’ውን ኣይተለኼኹን።” ዳን. 10፡2 ዘማራይ ዳዊት “ኣብራኸይ ብጾም ራዕራዕ በለ፡ ሥጋይ ከኣ ኻብ ስብሑ ዐበረ” መዝ. 109፡24 ነቢይ ኢሳይያስ ድማ እግዚኣብሔር ጾምና “ብባእስን ብምክርኻርን ብሕሱም ምውቃዕ ጕስጢትን ግዙኣት ብምግፋዕን” ምስ ዝኸውን ከም ዘይቅበሎ የረድኣና። ኢሳ. 58፡3
መጽሓፍ ሕጊ ቤተክርስቲያንና ዝኾነ ፍትሓነገሥት 15 ድማ “ኣብተን ዝተኣዘዛ ሾብዓተ ኣጽዋማት ክሳዕ ሰዓት 3(9) ጹሙ ሥጋን ጥልላትን ኣይትብልዑ። ካብቲ ዝተኣዘዘ ኣብሊጹ ዝጾመ ድማ ዝበዝኀ ዋጋ ይረክብ ኣብ ቀዳምን ሰንበትን ግና እንትርፎ ጥልላት ኣይትጽሙ።” ይብል።
ስለዚ ጾም
* ሰብነት ኻብ ኵሉ ዝድልዮም ነገራት ምኽልካልን ንዝተወሰነ ጊዜ ካብ ጥልላትን ዝኾነ ዓይነት ምግብን ምኽልካል እዩ። (ፍት.መን ኣን 15 ማቴ 6፦16)
* ዋና ዕላማኡ ፈቃደ ሥጋ ንፈቃደ ነፍስ ክትእዘዝ ምግባርን በደል ንምስትስራይን ናይ ነፍሲ ዋጋ ንምብዛኅ እዩ።
* ምስ ሃይማኖት ርክብ ስለዘዎ ናይ ኣፈጻጽምኡ ሥርዓት ይፈላለ እምበር ንዅሉ ሃይማኖት ንዘለዎ ጾም ኣለዎ። ብፍላይ ኣብ ብሉይ ኪዳን ጾም ክብ ዝበለ ቦታ ነይርዎ። ናይ ብሉይ ኪዳን ነቢያት ምስ እግዚአብሔር ኣብ ዝራኸብሉ ወርኃት እኽለ ማይ ብኣፎም ኣየእትዉን ነይሮም። (ዘፀ 34:-28) ብኃጢአት ብዝኂ ዝተኣዘዘ ናይ እግዚአብሔር መዓት ቁጥዓ ዝምለስ ሕዝቡ ብጾም ክልምንዎን ክማልድዎን እንከለዉ እዩ። (ዮና 3:7-10 ኢዩ 2:12-18) “ብጾምን ብብኽያትን ብቁዝማን ብምሉእ ልብኹም ናባይ ተመለሱ ኽዳንኩም ዘይኮነስ ልብኹም ደአ ቕደዱ” ይብል ኣሎ።
* ቅኑዓት ሰባት ኵሉ ዝደለይዎ ዝረኽቡ ብጾምን ጸሎትን ንፈጣሪኦም ለሚኖም እዩ። (መጽ.ዕዝ. 8፡21-23 ነህ 9:1-3 ኣሰ 4:16-17 ግብ.ሓዋ. 10:-31፣ 13:2-3)
* ጾም ሓደ ኻብ መንፈሳዊ ሥነ ምግባር ብቐዳምነት ዝጥቀስን እዩ። “እስመ ጾም እማ ለጸሎት ወእኅታ ለአርምሞ፡ ወነቅዓ ለአንብዕ፡ ወጥንተ ኵሉ ገድል ሠናይት” ይብል መጽሓፈ መነኮሳት። ጾም ብብልዒ ምኽንያት ናብ ዓለም ንዝመጽአ ኃጢኣትን ንሱ ዘኸተሎ ሞትን ኻብ ሱሮም ተነቒሎም ዝጠፍኡሉን፡ ዝጠፍአ ናይ ሰብ ሕይወት ዝተሓደሰሉን እዩ።
ክቡር መንእሰይ ክርስቲያን ዝኾንካ! ንጉሥ ሰሎሞን ንሰብ ናይ ጭንቂ መከራ መዓልቲ ከይመጽኣካ (ከየርከበካ ኸሎ)ብጊዜ ንእስነትካ ንፈጣሪኻ ዘክር (ሕሰብ) ንእግዚአብሔር ፍራህ ንትእዛዙቱ ድማ ሓሉ ብምባል ይመኽረና ። (መክ. 12:1-3) ምዕባለ ነቲ ኽፉእን ነቲ ጽቡቕን ኣጉሊሑ ዘርኢ መሣርሒ ኺኸውን ከሎ ንሕና ግና ቤተክርስቲያን ምኻድ፡ ጾም ምጻም ብፍላይ ናይ ካህናትን ናይ ኣረጋውያንን ተግባር እዩ ብምባል ነቲ ዅሉ መንፈሳዊ ሥራሕ ጠቕሊልና ናብ ውቅያኖስ ባሕሪ ኣጥሒልናዮ። መንእሰይ ኮነ ዓቢይ (ሽማግለ) ጽቡቕ ሥራሕ ዝሠርሑ ናይ እግዚአብሔር መንግሥቲ ንምውራስ እዩ። ንእስነት ይኃልፍ ጽቡቕ ሥራሕ ግና ኣይሓልፍን፡ ሞት ኮነ መቓብር፡ መንእሰይ ሽማግለ ከይበሉ ንዅሎም ይወስዱ።
ስለዚ ንጉሥ ሰሎሞን “ቈልዓ ዝኾነ መሳፍንታ ድማ ክበልዑን ክሰትዩን ዝኃድሩ ሃገር ወይልኣ። ንጉሥ ወዲ ክቡራን ዝኾነ መሳፍንት ድማ ንምስካር ዘይኮነስ ኃይሊ ኽረክቡ ብግቡእ ጊዜ ዝበልዑ ሃገር ብርኽቲ እያ። (መክ 10:16-18) ብምባል ዝተዛረቦ ቓል ምኽርን ተግሣጽን ኣስተውዒልና ፍልጠትን ምዕባለን ዝርከብ ኣንጊህኻ ብምብላዕን ጾም ብምስዓርን ከምዘይኮነ ተረዲእና ከም በዓል ዳንኤልን ሠለስቱ ደቂቅን ኣብ ጊዜ ንእስነትና ንእግዚአብሔር ኣገልገልቲ ንኹን።
ወስብሐት ለእግዚአብሔር ወለወላዲቱ ድንግል ወለመስቀሉ ክቡር!


text:
ፕሬዝደንት ሓሰን ሸኽ ማሕሙድ ነዚ ዝገለጹ ትማሊ ረቡዕ ምስ ናይ ሶማል ተሌቪዥን ኣብ ዘካየድዎ ቃለ መጠይቕ’ዩ።ኣብ ኬንያ ኣብዝተፈጸመ ስነስርዓት ቀብሪ ወታደራት ንምንታይ ከምዝተረኽቡ ምስተሓተቱ ፕሬዝዳንት ሓሰን ከምዚ ክብሉ መሊሶም።
‘ኣብ ሱማሊያ ሰላም ከንግሱ ዝተልኣኹ ካብ 180 ክሳብ 200 ዝኾኑ ወታደራት ኣብ ሓደ ንጉሆ ክቕተሉ ከለው ቀሊል ነገር ኣይኮነን እዮም።’
ኣል-ሸባብ ብወገኑ ልዕሊ 100 ወታደራት ኬንያ ቀቲለ ኣለኹ ክብል ገሊጹ ምንባሩ ይዝከር።
እዚ ከምዚ ኢሉ ከሎ ሓላፊ ኣሚሶም(AMISOM) ፍራንሲስኮ ቼይታኖ ማደይራ ዋላካ ኣብ ቀረባ ብኣል-ሸባብ ገለ መጥቓዕትታት እንተተፈጸሙ ወታደራት ሕብረት ኣፍሪካ ኣብ ልዕሊ ኣል-ሸባብ ልዕልነቶም ኣረጋጊጾም ይቕጽሉ ኣለው ኢሎም።
ትማሊ ረቡዕ ምስ ድምጺ ኣሜሪካ ኣብ ዘካየድዎ ቃለ ምልልስ ኣሚሶም ንኣል-ሸባብ እናሰዓበ ዕረፍቲ ከሊኡዎ’ሎ ኢሎም።መንግስቲ ሶማል 80 ሚእታዊት ደቡብ ማእኸል ‘ታ ሃገር ኣብ ቁጽጽሩ ከምዝውዓሎን እዚ ዝሕብሮ ነገር ድማ ኣል-ሸባብ ካብዞም ቦታታት ተጸሪጉ ምውጽኡ እዩ ኢሎም።
ምስ’ዚ ብዝተሓሓዝ ብኻልእ ዜና ኣል-ሸባብ ሎሚ ሓሙስ ኣብ ሞቓድሾ ብዘኻየዶ ናይ ሞርታር መጥቓዕቲ ብውሑዱ ኣርባዕተ ሰባት ሞይቶም፤ካልኦት ሓሙሽተ ድማ ምቑሳሎም ዝበጸሐና ዜና ሓቢሩ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
ጾም፦ “ኣደ ጸሎት፡ ምንጪ ንብዓት፡ መሠረተ ጽድቅ”
ጾም፡ ካብ ‘ጸወመ፡ ጾመ’ ዝብል ግእዛዊ ቃል ዝወፅአ ኾይኑ ተኸልከለ፡ ተዓቀበ፡ ተቘጠበ ማለት እዩ። ብሕጊ ኣብ ዝተሠርዐ ንዝተወሰነ ጊዜ ካብ ዝብላዕን ዝስተን ምኽልካል፡ ከምኡ’ውን ኣብቲ ሕጉግ ጊዜ ጾም ካብ ጥልላት መባልዕን መስተን ማለት ሥጋ፡ ጸባ፡ እንቛቑሖ፡ ጠስሚ . . . ብተወሳኺ ካብ ዘስክር መስተ ምቑጣብ እዩ።
መምርሒ ቤተ ክርስቲያን ዝኾነ መጽሓፍ ፍትሓ ነገሥት’ውን “ጾምሰ ተከልኦተ ብእሲ እመብልዕ በጊዜ ዕዉቅ፣ በውስተ ሕግ/ ጾምሲ ብሕጊ ኣብ ዝተፈልጠ እዋን፡ናይ ሰብ ካብ መግቢ ምኽልካል እዩ” ይብል። ፍትሕ መንፈሳዊ አን. 15፣ ዲድ. አን. 29፣ ዳን. 10፡2-3
ጾም ማለት ንሰብነትና ካብቲ ኵሉ ዝጸበቐን ዝጠዓመን ብምሕሳም ንሕገጋትን ፈቃዳትን እግዚአብሔር ተገዛኢ ምግባር ከምኡ’ውን ኃይልን ፍትወትን ሥጋኻ ብምድኻም፤ ፍቓድ ሥጋኻ ንፍቓድ ነፍስኻ ከም እትግዛእ ምግባር እዩ። (ፍት. መን አንቀጽ 15፤ ማቴ. 6፥16)
ጾም ዓይንኻ ክፉእ ካብ ምርኣይ፣ እዝንኻ ክፉእ ካብ ምስማዕ፣ ልሳንካ ክፉእ ካብ ምዝራብ፣ እግርኻ ናብ ክፉእ ካብ ምኻድ፣ . . . ብሓፈሻ ሕዋሳት ሰብነትካ ካብ ክፉእን ኃጢኣትን ዘበለ ከልኪልካ፣ ካብ ካልእ ጊዜ ብዝተፈልየን ብዝያዳን ናብ እግዚአብሔር ምልማን፤ ምስኡ ዘራኽበካ ሠናይ ግብርን ትሩፋትን ምፍጻም እዩ። ሰማያዊ ርስቲ ክትረክብ ድማ “እግዚኦ ተዘከረነ በውስተ መንግሥተከ” እናበልካ ብዛዕባ ዘይትኃልፍ መንግሥቱ እትምኅጸነሉ ጊዜ እዩ። (ኢሳ 58፥7-14፤ መዝ. 34:11-17፣ መጽ. ድጓ)
ክንጸውም ዝኣዘዘ ባዕሉ እግዚአብሔር እዩ። እግዚአብሔር ጥቕሚ ዘይብሉ ስለዘይእዝዝ ድማ ጾም ዓቢይን ብዙኅን ጥቕሚ ኣለዎ። ጥቕሚ ጾም ዝፈልጡን ኣብ ሕይወቶም ዘስተማቐሩን ቅዱሳን ኣበው ንጾም “ኣደ ጸሎት፡ ምንጪ ንብዓት፡ መሠረተ ጽድቅ” ኢሎም ይገልጽዋ።
ሀ. ብጾም ዝደለናዮ ዘበለ ካብ እግዚአብሔር ንቕበል። ኣቦና ሙሴ 40 መዓልትን ለይትን ምስ ጾመ፡ ሕዝቢ እስራኤል ዝምርሑላ ዓሠርተ ትእዛዛት ዝተጻሕፋ ጽላተ ኪዳን ተቐበለ። (ዘፀ. 34፡28)
ለ. ዝተፈላለየ መዓት ከም ጥሜት፡ ስእነት ማይ፡ ሕማም፡ ኵናት . . . እንተ ኣጋጠመና፡ ብጾም ንድኅን። (ዮና. 3፡7-10, ኢዮ. 2፡12-18፣ ኣስ. 4፡16-17)
ሐ. ጾም ንርኹሳት መናፍስቲ የርሕቕ እዩ። (ማቴ. 17፡21, ማር. 9፡27)
መ. መንፈስ ቅዱስ ጸጋኡ የብዝኃልና፡ ፍቓዱ ኸኣ የፈጽመና። (ግብ. 13፡2-3፣ 14፡23)
ሓዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ’ውን መንግሥተ ሰማይ ጊዜያት ከይፈለኻ፡ ኣጽዋማት ከይሓለኻ ከም እንስሳ ብዘይ ሥርዓት እናበላዕካ ትውረስ ከምዘይኮነት ከጠንቅቕና ኸሎ፡ “መንግሥቲ ኣምላኽሲ ብመንፈስ ቅዱስ ጽድቅን ሰላምን ሓጐስን እያ እምበር፡ ብብልዕን መስተን ኣይኮነትን” ይብል። (ሮሜ 14፡17) ከምኡ’ውን “ብልዒ ግና ኣብ ኣምላኽ ኣየብጽሕን እዩ” ብምባል የጽንዖ (1ይ ቆሮ. 8፡8)። ቀጺሉ’ውን “እንተ በላዕና ኣይንውስኽን እንተ ዘይበላዕና ኣይንንክን ኢና” እናበለ ንብልዒ ከይንስስዕ ይመኽረና። (1ይ ቆሮ. 8፡8)
ብመሠረት ትምህርቲ ቤተ ክርስቲያንና፦ ጾም ክልተ ዓይነት ኮይኑ ፦
1. ብትእዛዝ ቤተ ክርስቲያን ዝጽወም (ናይ ኣዋጅ ኣጽዋማት)
2. ብገዛእ ርእስኻ ብንስሓ ወይ ብብሕቲ ዝጽወም እዩ። (ቃለ ዐዋዲ አንቀጽ 18፣ 21)
ብትእዛዝ ቤተ ክርስቲያን ኣብ ዓመት ዝጽወሙ ሾብዓተ ናይ ኣዋጅ ኣጽዋማት ኣለዉ። እዚኣቶም ድማ፦
1.1. ጾመ ነቢያት ፦ ቅዱሳን ነቢያት ናይ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ምምጻእን ምውላድን ዝጾምዎ ጾም ኮይኑ፡ ቅድሚ በዓለ ልደት ካብ 15 ኅዳር ክሳዕ 28 ታኅሣሥ ይጽወም።
1.2. ጾመ ድኅነት (ዓርበ - ረቡዕ) ፦ ኣይሁድ ንጐይታ ንኺሰቕሉ ምኽሮም ዘሥመርሉ ዕለት ረቡዕ እዩ፣ ጐይታ ዝተሰቕለሉ ዕለት ድማ ዓርቢ እዩ።
1.3. ጾመ ገሃድ ፡- በዓልና ብፍጹም ሓጐስ ንክኸብር ድሮ ልደትን ጥምቀትን ዝጽወም እዩ።
1.4. ጾመ ነነዌ ፦ ሰብአ ነነዌ ጸይሞም ካብ መዓት ዝደኃንሉ ጾም ስለዝኾነ በዚ ምኽንያት እዚ ንሠለስተ መዓልቲ ይጽወም።
1.5. ዓቢይ ጾም ፦ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ንኣና ኣርኣያ ንምዃን ዝጾሞ እዩ።
1.6. ጾመ ሓዋርያት ፦ ቅዱሳን ሓዋርያት ጸጋ መንፈስ ቅዱስ ምስ ተቐበሉ ወንጌለ መንግሥት ድኅነተ ዓለም ናብ ኵሉ ዓለም ንምብጻሕ ዝጾምዎ እዩ።
1.7. ጾመ ፍልሰታ፦ ቅዱሳን ሓዋርያት ናይ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ትንሣኤን ዕርገትን ንኸርእዮም ዝጾምዎ ኮይኑ ካብ 1 ነሓሴ ክሳዕ 15 ነሓሴ ይጽወም።
ስብሐት ለእግዚአብሔር!


text:
ካብ ዳፕቺ ዝተጨወያ ናይጄርያውያን ተምሃሮ ተለቒቐን
መንግስቲ ናይጄርያ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ዝተጨወያ 110 ኣዋልድ ዳፕቺ ከምዝተመለሳ ኣፍሊጡ።
101 ኣዋልድ ምስ ስድርአን ክራኸባ ከምዝተገበረ'ውን ተሓቢሩ።
ምስ ፕረዚደንት ሙሃማዱ ቡሃሪ ንኽራኸባ ድማ ናብ ኣቡጃ ተጓዒዘን ኣለዋ።
ፀብፃባት ከምዘመልክትዎ ሓሙሽተ ኣዋልድ ክሞታ ከለዋ፡ ሓንቲ ክርስትያን ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ትርከብ።
ካብተን ዝተለቐቓ ሓንቲ ንኣባላት ስድርኣ ከምዝገለፀቶ እተን ሓሙሽተ ህይወተን ዝሓለፈ፡ በቶም ዕጡቓት ናብ መኪና ክድይባ ኣብ ዘዳፍእወን እዋን'ዩ።
ሽዑ ምስተጨወያ ናብ ጫካ ከምዝተወሰዳን መግበን ባዓልተን የዳልዋ ከምዝነበራን ተዛሪባ።
መንግስቲ ናይጄርያ ብዛዕባ ሞት ዝተጨወያ ኣዋለድ ዝሃቦ መግለፂ የለን።
እተን ዝተለቐቓ ናብ መረበተን ኣብ ዝተመለሳሉ እዋን ድሙቕ ኣቀባብላ ተገይሩለን።
ሓደ ቤተሰብ ግዳይ ጭውያ ንቢቢሲ ከምዝሓበሮ ብመኻይን ዝመፁ ዕጡቓት'ዮም ነተን ኣዋልድ ናብ ህዝቢ ኣረኪቦምወን ከይዶም።
ናይጄርያ ቅድም ኢሉ'ውን 276 ኣዋልድ ካብ ቺቦክ ተጨውየንኣ ዝነበራ ክኾና ከለዋ፡ እተን 100 ክሳብ ሎሚ ደሃየን ኣይፍለጥን።


text:
22 ቶን ካብ ኤርትራ ዝተለእከ ወርቂ ከም ዘጻረየ ሜታሎር ዝተባህለ ኩባኒያ ስዊዘርላንድ ሓቢሩ።
ህግደፍ ንባሕቲ መስከረም ምጅማር ብረታዊ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ብተራ ሓተታ ክገልጾ ምፍታኑ፡
ነዛ ክብርቲ ዕለትን ህዝቢ ኤርትራን ዘለዎ ትሑት ግምት ዘርኢ ምዃኑ ተፈሊጡ።
ህግደፍ ንባሕቲ መስከረም ምጅማር ብረታዊ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ብተራ ሓተታ ክገልጾ ምፍታኑ፡
ነዛ ክብርቲ ዕለትን ህዝቢ ኤርትራን ዘለዎ ትሑት ግምት ዘርኢ ምዃኑ ተፈሊጡ።
ባሕቲ መስከረም 1961 መበገሲት ናይ’ቲ ኣብ ውሽጢ 30 ዓመታት ኣብ ምድሪ ኤርትራ ዝተኻየደ ኩለንታዊ ቃልሲ፡ ዝተኸፍለ ሰብኣውን ነዋታውን መስዋእትን ዝተሓፍሰ ዓወትን ብምዃና፡ ካብ’ቶም ብድምቀት ክኽበሩ፡ ብዝተፈላለዩ መልከዓት ሰኒድካ ናብ ተካኢ ወለዶ ክሰጋገሩ ዘለዎም ታሪኻውያን ሃገራውያን በዓላትን’ያ ዝበሉ ንከመይነት ኣበዓዕላ ባሕቲ መስከረም ኣመልኪትና ዘዘራረብናዮም ኤርትራውያን ህግደፍ ኣብ ክንዲ ብወግዒ መንግስታዊ መግለጺ ነዛ ዕለት ብተራ ሓተታ ገይሩ ምግላጹ፡ ባሕቲ መስከረም ኣይናተይን፡ ህዝቢ ኤርትራ ከኣ ኣበይ ከይበጽሕ ዝብል መልእኽቲ ዘመሓላልፍ’ዩ ኢሎም።
በቲ ሓተታ ገይሩ ከመሓላልፎ ዝፈተነ መልእኽቲ ንገዛእ ርእሱ፡ ማእከሉ ትማልን ሎምን ብርእሰ ሓያላን መንግስታት ተዘሪናን ንዝረ ኣለናን ብዝብል ጸረ-ህዝቢ ገበናዊ ተግባሩ ክሓብ ዝፍት ደኣምበር ብዛዕባ’ዛ ዕለትን ታሪኻውነታን ዘረድእ ኣይኮነን። ከም ኣጋጣሚ ናይ ሎሚ ዓመት ባሕቲ መስከረም 2017 መበል 56 ዓመት ምጅማር ብረታዊ ቃልስና ምስ ሃይማኖያዊ በዓልና ዒዳል ኣድሓ ብምግጣሙ ብፍሉይ ክደምቕ ፍሉይ ምድላዋት ክገበረሉ ዝግባእ ክሱ፡ ኮነ ኢሉ ትኹረት ስለ ዝነፈጎ ካብ’ቶም ካልኦት በዓላት ዝተሓተ ግምት ከም ዝተዋህቦ እቲ ኣብ ባይታ ዝነበረ ንጥፈታት ከም ዘረድእ ገሊጾም።
ባይቶ ሃገረ ጀርመን ኣብ ኤርትራ ንዝፍጸም ዘሎ ግህሰት መሰላት ኣመልኪቱ ዘካየዶ ዘተን ብዝተፈላለዩ ወከልቲ ሰልፍታት እታ ሃገር ዝቐረበ መረዳእታን ደለይቲ ደሞክራስያዊ ለውጢ ብግቡእ ክከታተልዎ ከም ዝግባእ ተገሊጹ።
ሃገራዊ ባይቶ ጀርመን ኣብ ኤርትራ ብዛዕባ ዝካየድ ዘሎ ጥሕሰት መሰረታዊ ሰብኣዊ መሰላት ኣመልኪቱ ዘካየዶ ዘተ፡ ወከልቲ ዝተፈላለዩ ሰልፍታት እታ ሃገር ሓደ ድሕሪ ሓደ እወ ኣብ’ዚ መዋእል’ዚ ይግበር ኢልካ ዘይትጽበዮ ኢ-ሰብኣዊ ግፍዕታት ኣብ ልዕሊ ዜጋታት ኤርትራ ብመንግስቲ ኤርትራ ይፍጸም ኣሎ ብዝብል ዘቕረብዎ መረዳእታ፡ ንጉጅለ ህግደፍ ዝያዳ ንምቅላዕን ንምንጻልን ሓጋዚ ስለዝኾነ፡ ኤርትራውያን ደለይቲ ደሞክራስያዊ ለውጢ ብግቡእ ክስዕብዎን ሓቢሮምን ተወሃሂዶምን ክወፍርሉ ከም ዝግባእን ንመድረኽ ባይቶ ሃገረ ጀርመን ዝተኸታተሉን ብኣድናቖት ዝገለጹን ወገናት ሓቢሮም።
ነናቶም መረዳእታ ብምቕራብ ንተግባራት ጸረ-ህዝቢ ጉጅለ ህግደፍ ኣብ ኣዳራሽ ሃገራዊ ባይቶ ዘቃልዑን ዝኾነኑን ወከልቲ ዝተፈላለያ ሰልፍታት፡ ብፍሉይ ልኡኽ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ጉዳይ ሰብኣዊ መሰላት ዘቕረቦ ጸብጻብ ከም ዝድግፉ፣ መርማሪ ኮሚሽን ሕጂ’ውን ናብ ኤርትራ ኣትዩ ዕማሙ ከሳልጥ ክድፈኣሉ ከም ዘለዎ፡ ብዝኾነ ምኽንያት ብስም ህዝቢ ኤርትራ ንመንግስቲ ኤርትራ ገንዘብ ምሕጋዝ ንህዝቢ ኤርትራ ምብዳል ምዃኑ፣ ብደረጃ ኤውሮጳ ሕብረት ንመንግስቲ ኤርትራ ክወሃብ ዝተወሰነ 200 ሚሊዮን ዩሮ ደው ክብል ከም ዘለዎ፡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ካብ ካልእ ብዝተፈልየ ምቅባል ቅኑዕን ሓፍነታውን ተግባር ምዃኑ፡ ኤርትራውያን ኣብ ሃገሮም ፖለቲካዊ ለውጢ ንምምጻእ ንዘካይድዎ ዘለው ቃልሲ ብወግዒ ክንደጋገፍ ኣለናን ክብሉ ዘቕረብዎ ርእይቶ፡ ናብ ተግባር ክሰጋገር ካልኦት መንግስታትን ሃገራትን ኣሰሮም ክስዕቡን ንምትብባዕ ውሁድ ወፍሪ ደለይቲ ደሞክራስያዊ ለውጢ ኣድላይ ምዃኑን እቶም ግዱሳት ኣተሓሳሲቦም።
22 ቶን ካብ ኤርትራ ዝተለእከ ወርቂ ከም ዘጻረየ ሜታሎር ዝተባህለ ኩባኒያ ስዊዘርላንድ ሓቢሩ።
ኩባኒያ ሜታሎር ካብ 2011 ክሳብ 2013 ኣብ ዘሎ ናይ ክልተ ዓመት እዋን ካብ ኤርትራ ዝተላእከሉ ኣስታት ፍርቂ ቢሊዮን ዶላር ዝግመት 22 ቶን ወርቂ ከም ዘጻረየ፡ SRFዝተባህለ መደበር ቴሌቪዥን ብ30 ነሓሰ 2017 ኣረጋጊጹ ክትብል ረድዮ ኤረና ብ31 ነሓሰ 2017 ጸብጺባ።
እቲ ካብ ቢሻ ኤርትራ ዝፈረየ ወርቂ፣ ካብ ቢሻ ኣስመራ ብንኣሽቶ ነፈርቲ ድሕሪ ምብጻሑ፣ ካብ ኣስመራ ብመንገዲ ኣየር ሉፍታንዛ ናብ ፍራንክፈርት ካብ ፍራንክፈርት ድማ ናብ ስዊዘርላንድ ተሰጋጊሩ ብኩባኒያን ሜታሎር ምሉእ ምጽራይ ክግበረሉ ምጽንሑ ምርግጋጹን ሓቢራ።
ነቲ ዕደና ወርቂ ዘካይድ ካናዳዊ ኩባኒያ ነቭሰን ከም ዝኾነ፡ ኩባኒያ ነቭሰን ምስ ሓላፍነት ዘይስመዖ ጉጅለ ህግደፍ ብምዃን ብነጻ ጉልበት ወተሃደራት ህግደፍ ከም ዝጥቀም፡ ብዝተፈላለዩ ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላትን ቀጥታዊ ግዳያት ናይ ባርነታዊ ዕዮ ዝነበሩ ኤርትራውያንን ክሲ ተመስሪቱ ኣብ መስርሕ ምህላውን ብምጥቃስ፡ ሃገራዊ ባንክ ስዊዘላንድን ባንክ ዙሪክን ዝተባህላ ኩባኒያታት ስዊዘርላንድ ካብ’ዚ ብባርነታዊ ዕዮ ዝኽሰስ ዘሎ ነቭሰን ናይ 2 ሚሊዮን ዶላር ብርኪ ገዚአን ከም ዘለዋን ኣረዲኣ።
ብሓልዮት ደሞክራስያዊ ግንባር ሓድነት ኤርትራ ዝፍኖ፡ ድምጺ ሰላምን ደሞክራስን ኤርትራ፡ 04-09-2017


text:
ንሕና ኣባላት ዓለምለኻዊ ምንቅስቓስ መንእሰያት ኤርትራ ጨንፈር-ዓባይ ማንቸስተር እዋኑ እዋን ሓባራዊ ዘተን ተኣኻኸብን ተላዘብን ስለዝኾነ ብዛዕባ ኩነታት ሃገርናን ህዝብናን ክንዘራረብን ከምኡን ዲሞክራስያዊ ለውጢ ኣብ ኤርትራ ንምዕዋት ዝሕግዘና ምስ ራኢና ዝቃዶ እስትራተጂ ንምትላም ክፉት ህዝባዊ ኣኼባ ንጸው ኣለና::
ኩቡራት ኣንበብቲ፡ ኣብ ቀዳማይ ክፋልና፡ ነቲ ኣብ መላእ ኣውሮጳ ዝርከብ ጸረ ህዝቢ ዝኾነ ናዚዝታዊ ማሕበር መንእሰያት ህ.ግ.ዲ.ፍ ኣቃሊዕና ኔርና፡፡ ሓደ ካብቶም ኣስማቶም ጠቒስናዮም ዝነበርና ሰናይ ሰለሙን ለማ ዝተባህለ ኣብ ዴንማርክ መራሒ ማሕበር መንእሰያት ህ.ግ.ዲ.ፍ ኣብ ሓደ በዓል ነብሱ ምቁጽጻር ሲኢኑ ንሰባት ስለ ዘጥቅዐ ን40 ምዓልታት
ሃገራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳን እቲ ኣብ ልዕሊ ስርዓት ህግደፍ ጸኒዑ ዝጸንሐ ኣህጉራዊ እገዳ ክኸርር ምእንቲ ዲፕሎማስያዊ ጻዕርታት የካይድ ከምዘሎ ምስ ድምጺ ኣሰና ቃለመጠየቕ ዘካየደ ሓላፊ ጉዳያት ወጻኢ ኪዳን ኣቶ በሽር ይስሓቕ ገሊጹ።
ኩልናከምእንፈልጦውድብሕቡራትሃገራትቤትምኽሪባይቶጸጥታኣብ 2009 ብቁ. 1907 ዝፍለጥናይማዕቀብብይን፡ኣብልዕሊምልካዊስርዓትብሰንኪእቲባዕሉዝጻሕተሮውግእምስጂቡትንኣብሶማልነቶምብግብረሽበራምስኣልቃዒዳርክብዘለዎምኣልሸባብኣንጻርመንግስቲሶማልስለዝሕግዝነዚእከይተግባራቱጠጠውከብልኢዩእምበርኣብልዕሊሕዝቢኤርትራኣይኮነን።
13አባላት ሓይሊ ባሕሪ ኤርትራ ስርዓት ምሕደራ ህግደፍ ሓሲምዎም ሃገሮም ለቒቖም ብዕለት 14 ሓምሌ 2011ዓ.ም ናብ የመን አትዮም፡
ብዕለት 07 ሓምለ 2011 ዓሰርተ ሓደ ኣባላት ግዱድ ወተሃደራዊ ዕስክርና መንእስያት ዓፋር ካብቲ ጨቋኒ ስርዓት ህግደፍ ብምህዳም ካብ ከባቢ ዳህላክ ብምብጋስ ናብ ኣልሓያ ዝተባህለት ወደብ የመን ምእታዎም ተረጋጊጹ። ምንጭታትና ከም ዝሕብርዎ ምክንያትመህደሚ ናይዞም መንእሰያት እዚኣቶም ነቲ ኣብ ባሕሪ ዝተረኽበ ዕጭኡ ምርሻን ምዃኑ ዝተመሓላለፈ ኣረሜናዊ ውሳኔ ስርዓት ህግደፍ ብምንጻግ፡ ኣብ ከባቢ ዳህላክ ዓሳ ንምግፋፍ ምስ ወረዱ፡ ፋይቨር ዝዓይነታ ወተሃደራዊ ጀልባ ንምህዳኖም ምስ ተጓየየት፡ ነብሶምንምድሓን ኢዶም ንሰበ ስልጣን ክህቦ ምግዳዶም ይሕብሩ። ዕድመ ናይዞም መንእሰያት እዚኣቶም ካብ 15 – 28 ከም ዝበጽሕ ብድሕሪ ምሕባር ከኣ፡ ኣስማቶም ከምዚ ዝስዕብ ምዃኑ ብተወሳኺ ኣረጋጊጾም።
ሽወደናውያን ዶካትር ኣብ ዓለም ናይ መጀምርያ ዕዉት ኣርተፊሻል ህዋሳዊ ፈልሲ ብምክያድ ሕክምናዊ ታሪኽ ሰሪሖም ክብል kjrh.com ዝተባህለ መርበብ ሓበሬታ ገሊጹ።
Reykjavik, Iceland – Swedish surgeons made history by performing the world’s first synthetic organ transplant. They removed the patient’s cancerous windpipe and replaced it with a plastic pipe.
ዓሰርተ ሰለስተ ኣባላት ጋንታ ኩዕሶ-እግሪ ክለብ ቀይሕ-ባሕሪ፡ ክሳብ 10 ሓምለ 2011 ኣብ ታንዛንያ ኣብ ዞባዊ ውድድር ምብራቕን ማእከላይን ኣፍሪቃ ድሕሪ ምስታፎም ናብ ኤርትራ ምምላስ ኣብዮም ኣብ ታንዛንያ ዑቕባ ከምዝሓተቱ ብዜና ምስተዘርግሐ፡ ኣብ ሳልስቱ፡ ቴለቪዥን ቢቢሲ ኣብ ዘቕረበቶ መደብ፡ ሓደ ሰራሕተኛ ዕቃበ እንስሳታት፡ ኣብ ዓዲ እንግሊዝ ‘ጽምብላሊዕ ቁጽረን እናወሓደ ይኸይድ ኣሎ’ ዝብል መረዳእታ ከምዘለዎም ብምጥቃስ፡ ነቲ ኩነታት ብልክዕ ብምርግጋጽ፡ እቲ ምንካይ ቁጽሪ ጽምብላሊዕ ደው ዝብለሉ ኩነታት ንምፍጣር ስጉምቲ መታን ክወስዱ፡
This saying is heard in various circumstances and contexts, and it is worth taking it carefully to note in the context of Eritrea. On the occasion of the anniversary of Eritrean independence we have seen a stark and clear illustration of the polarized world of Eritrea.
Last weekend, Prime Minister Meles met with the Foreign Ministers of the United Kingdom and of France. Discussions covered bilateral humanitarian, regional and international issues.
ብመጀመሪያ ንኩሉ “ሳቦያ ንዳግማይ ምሕራር ህዝብና ካብ ባርነታዊ መግዛእቲ መላኺ ኢሳይያስን ቁንጮ መሪሕነት ህ.ግ.ደ.ፍ.ን!!” ብምባል ብዓው ዝበለ ስሙር ድምጺ ብደሆ ንምቕያር! ዘቃልሕ ዘሎ መደባት ኤርትራዊ ዜጋ ዝኸበረ ሰላምታይ ይብጻሕካ፡፡ በዚ ኣጋጣሚ ንኩሎም ካብ ነዊሕ ግዜ ብመንገዲ ኢመይለይ ሃናጽን ኣተባባዕን ርኢቶን መእረምታን ሓበሬታን ዝሰደድኩምለይ ኣሕዋትን ኣሓትን ከየመስገንኩኹም ክሓልፍ ኣይደልን፡፡
ሓላፊ ክፍሊ ሕክምናን ወኪል ሚኒስትሪ ጥዕናን ኣብ ዞባ ጋሽ ባርካ ዶክተር ዮሴፍ ግርማይ ዝርከቦም 15 ሓካይም ፡ንስርዓት ህግደፍ ራሕሪሖም ብጥርኑፍ ኣብዚ ሳልስቲ ሱዳን ብምእታው ዑቕባ ከምዝሓተቱ ምንጭታት ኣሰና ካብ ሱዳን ሓቢሮም።
A group of 15 Eritrean medical doctors and health professionals, who have been working in Gash Barka region defect the PFDJ regime and seek political asylum in Sudan, according to demo.assenna.com sources in Khartoum.
ዋና ኣሰናዳእን ዌብማስተርን ወግዓዊ መርበብ ሓበሬታ ህግደፍ Shabait.com ዝነበረ ብዓልፋን ተስፋይ ነቲ ስርዓት ራሕሪሑ ኣብ ሱዳን ዑቕባ ከምዝሓተተ ምንንጭታት ኣሰና ካብ ኣስመራ ሓቢሮም።
Chief editor of the Eritrean Government’s official website, Shabait.com, Bealfan Tesfay, abandons the regime to seek asylum in Sudan; according to demo.assenna.com sources from Asmara.
ኣብ’ዚ ስርዓት ህግደፍ ነቲ ብሰንኪ ዓንዳሪ ባህርያቱ ንጥረዮ እገዳ ባይቶ ጸጥታ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ንምዕጋት ብጭንቀት ደምበርበር ዝብለሉ ዘሎ እዋን፡ ብመንገዲ ልኡኻቱን ሃሱሳቱን ፡ዝውክሉዎም ኣባላት ፓርላማ ዓዲ እንግሊዝ ናይ ዘጽንዖም ኤርትራውያን ስደተኛታት መንነትን ኣድራሻን ብምስራቕ፡ ብዘይፍቓዶም፡ ንእገዳ ባይቶ ጸጥታ ዝቃወም፡ ደብዳበታት ይጽሕፍን ይልእኽን ከምዘሎ ሓበሬታ በጺሑና ‘ሎ።
Sir, While reading Sir John Holmes’ analysis of what is needed for South Sudan to succeed as an independent state (“South Sudan needs our support to succeed”, July 8), it occurred to me there was a striking parallel with Eritrea, the last African state to secure its independence in 1993.
Red Sea football players from Eritrea have surrendered to the Ministry of Home Affairs in Dar es Salaam seeking refugee status after three days of dodging their Asmara-bound return flight.
ግብጻዊ ኦፕሬተር ሳተላይት ፡ ‘ኣራብሳት’ ን14 መስመራት ቴለቭዥን ሊብያ ደው ከብለን ብናይ ካይሮ ቤትፍርዲ ከምዝተኣዘዘ ‘ራፒድ ቲቪ ኒውስ’ ዝተባህለ መርበብ ሓበሬታ ኣፍሊጡ።
‘ዘ ጋርድያን፡ ቢቢሲ፡ ሮይተርስ፡ ዝርከቡዎም ዓበይቲ ኣህጉራዊ ማዕከናት ዜና፡ እቶም ኣብ ውድድር ኩዕሶ እግሪ ምብራቕን ማእከላይን ኣፍሪቃ ድሕሪ ምስታፎም ናብታ ብዲክታተርያዊ ስርዓት ህግደፍ ትምራሕ ዘላ ኤርትራ ምእንቲ ከይምለሱ ኣብ ታንዛንያ ብምሽራብ ኣብታ ሃገር ዑቕባ ዝሓተቱ 13 ኣባላት ኩዕሶ እግሪ ክለብ ቀይሕ ባሕሪ ንዝወሰዱዎ ኣቓልቦ ሂቦሞ ቐንዮም።
(ሐ)ግዜያውነትን ኣገዳስነትን ባይቶ ዓድታት
ሓረስቶትን ገባሮን ህዝቢ ኤርትራ ክሳብ መፋርቕ ሰብዓታት፡ (ኣብ ሓደ ሓደ ስፍራታት ከኣ ድሕሪኡ’ውን እንተበልኩ) ንዘጋጠሞም ሽግራት ንምፍታሕ፡ ተኻሰስቲ “ዝባን ዳኛ ካብ ድሕረይ ከይትተርፍ፡” ብማለት ሕድ-ሕዶም ተሰራሪዖምን ተኸባቢሮምን ኣብ ባይቶ ይቐርቡ ነይሮም’ዮም። እዚ ባህርያት’ዚ፡ ቀይዲ-በተኽ ዜጋታት ዘይኮኑስ፡ ኣኽበርቲ ሕግን ስነ-ስርዓትን ከምዝነበሩ የርእየና።
ሽማግለ ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳን ጨንፈር ዓባይ ብሪጣንያ ንዕለት 17/07/ 2011 አቦ ወንበር ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳን ተጋ/ ተወልደ ገብረስላሴ ምስ ተጋ/ በሽር ኢስሐቅ ሐላፊ ወጻኢ ጉዳያት ኤርትራዊ ደሞክራስያዊ ኪዳን
ዋና ሓላፊ ጸረ-ግብረሽበራ ‘ዋይት-ሃውስ’ ጆን ብሪናን፡ ምስ ምኽትል ፕረዚደንት የመን ብምርካብ ኣመሪካ ኣብ የመን ቅልጡፍ ምስግጋር ስልጣን ክግበር ድሌት ከምዘለዋ ከምዝገለጸሉ ኣሾሸይትድ ፕረስ ሓቢሩ።
ስርዓት ህግደፍ ትንፋሱ ኣብ ፕሮፖጋንዳ ተንጠልጢላ ንስክላ ኣብ ኣጋ ዕርበት እትነብር ሩሕ ዘላቶ ሰንኮፍ ስርዓት እዩ። ቁሩብ ሰሪሑ እንተዘጋንን ኣይምተጸልአን። ስርዓት ህግደፍ ግን፡ ካብ ፕሮፖጋንዳ ጸሚቑ እዩ ጣቋ ክፈጥር ዝደሊ ዘሎ። ፕሮፖጋንዳ ተጸሚቑ ምስ ተዘቖቐ ግን ክበታተኽ እምበር ካብ ዘየልቦ ከምጽኦ ዝኽእል ፍረ የልቦን።
ነቲ መርበብ ሓበሬታ ኣሰና ንምንጭታት ኣሰና ብምጥቃስ ቅድሚ ሒደት ሰዓታት ዘቃልሓቶ ዜና ሕቶ ዑቕባ 13 ኤርትራውያን ተጻወቲ ኩዕሶ እግሪ ክለብ ቀይሕ ባሕሪ ናይ ኤርትራ፡ Daily Nation ዝተባህለ ጋዜጣ ኬንያ ደጊሙ ኣረጋጊጹዎ።
All but 6 members of the 19 strong Eritrean football club Red Sea’s contingent defect in Tanzania after reaching quarter finals of the Cecafa tournament which has been taking place in Tanzania, till Sunday.
ኣብቲ ኣብ ኣብ ታንዛንዝያ ክካየድ ዝቐነየ ውድድር ኩዕሶ እግሪ ምብራቕን ማእከላይን ኣፍሪቃ Cecafa ክትሳተፍ ዝጸንሐት ጋንታ ቀይሕ ባሕሪ ኤርትራ ብዘይካ ሽዱሽተ ኣባላታ ብምሉኣ ማለት 13 ተጻወታ ኣብ ታንዛንያ ዑቕባ ከምዝሓቱ ምምንጭታት ካብቲ ቦታ ንኣሰና ሓቢሮም።
መንግስቲ ኣመሪካ ‘ፓኪስታን ኣብ መኸተ ግብረሽበራ ቁልፊ መሓዛ ‘ያ’ ብምባል ነታ ሃገር ክህቦ መዲቡዎ ዝነበረ $800 ሚልዮን ዶላር ወተሃደራዊ ሓገዝ ደው ከምዘበሎ ካብ ‘ዋይት ሃውስ’ ዝተዋህበ መግለጺ ብምጥቃስ ዝተፈላለያ ማዕከናት ዜና ዓለም ሓቢረን።
There has recently been a concerted campaign to rally Erirteans in diaspora in protest against the Security Council sanction imposed on Eritrea.
ናይቲ ውፉይ መጋበርያ ስርዓት ህግደፍ ሃብተ ወ/ገርጊስ ድሕረ ባይታን ዝተራኸብናሉ ኣጋጣሚ ምንባሩን ኣብ ትሕዝቶ ካልኣይ ክፋል ጽሑፈይ ሒዘ ክቐርብ ቃል ኣትየ ምንባረይ ዝፍለጥ’ዩ። ሃብተ ወ/ገርጊስ ንሱ ዋላ’ኳ ክፈልጠኒ እንተዘይኸኣለ፡ ኣነ ግን ኣብ ካርቱም ሕሱር ተግባር ኣብ ዝሰርሓሉ ዝነበረ እዋን ኣዓርየ ይፈልጦ ነበርኩ።
ቅልዕቲ ደብዳበ ናብ ኳደረ ህግደፍ ኣብ ዓዲ እንግሊዝ ተስፋሚካኤል ገራህቱ ፡ ካብ ሃብተማርያም ኣብርሃ፡ ለንደን
Congratulations! We are honored to announce that, with a view to empowering, you, demo.assenna.com’s readers, in every aspect of exercising your rights to freely express yourself and obtain information, we have completed redesigning your information site with a set of new features.
እቲ ብሰንበት 3 ሓምለ ኣብ መሪት ካሌጅ ዝጀመረ ውድድር ኩዕሶ እግሪ ኤርትራውያን ሰሜን ኣሜሪካ ሰኑይ፣ ሰሉስን ሮብዑን ማዓልታት’ውን ኣብ ኢስት በይ ዩኒቨርሲቲ ኣብ ዝርከብ ሜዳ ስፖርት ቀጺሉ ድሕሪ ሙውዓሉ እተን ቡሉጻት ሸሞንታ ጋንታታት ናብቲ ሓሙስ ዝግበር ርብዒ ፍጻመ ሓለፋ።
The Ethiopian Government has this year expanded the opportunity it provides to enroll Eritrean refuges to its higher education institutions and has raised that number to 751, sources from Addis Ababa reported.
ዝናን-ባህታን ትርጉም ስኢኖም፣ ናጽነትን-ሱቕታን ድማ ስኒት ስኢኖም፣ እናበልኩ ዝጀመርኩዎ ጽሑፍ ሳልሳይ ክፋሉ እነሆ።
ናብ’ቲ ቀንዲ ዛዕባ ቅድሚ ምእታወይ ግን ንእሽቶ መብርሂ ክውስኸሉ። ኩሉ ሰብ ከምዝፈልጦ፣ ናጽነት ማለት መንነትካ ትዕቅበሉ፣ ውሉድካ ተዕብየሉ፣ ሃብትኻን ባህርያዊ ትዕድልትኻን ከኣ ኣብ ረብሓኻ እተውዕለሉ፣ መጻኢ ዕድልካ ድማ እተውሕሰሉ ጸጋ ኢዩ እንተበልኩ ዘጋነንኩ ኣይመስለንን።
ዕለት ምእዋጅ ነጻነቱ ብሃንቀውታ ክጽበ ዝጸንሐ ህዝቢ ደቡብ ሱዳን ሎሚ ፍርቂ ለይቲ ኣብ ዋና ከተማኡ ጁባን ካልእ ቦታታትን ‘ታ ሓዳስ ሃገር ብዓቢ ሓጎስን ፈንጠዝያን የምዕሎ ምህላዉ ዝተፈላለዩ ማዕከናት ዜና ካብ ደቡብ ሱዳን ሓቢሮም።
ሽማግለ ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳን ጨንፈር ዓባይ ብሪጣንያ ንዕለት 16/06/ 2011 አቦ ወንበር ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳን ተጋ/ ተወልደ ገብረስላሴ ምስ ተጋ/ በሽር ኢስሐቅ ሐላፊ ወጻኢ ጉዳያት ኤርትራዊ ደሞክራስያዊ ኪዳን ዝመርሕዎ ሰፊሕ ህዝባዊ አኼባ ንምስልሳል መዲባ ስለ ዘላ ኩሉ ብሃገሩን ህዝቡን ዝግደስ ኤርትራዊ ተቀማጣይ በርሚንግሃምን ከባቢኡን አብዚ ተባሂሉ ዘሎ ዕለት ንኽሳተፍ ብኽብሪ ትዕድም።
እቲ ግብረሽበራዊ ጉጅለ ኣሸባብ ከይለኸፈና ኸሎ፡ ኣብ ልዕሊኡ ጸቕጢ እናተገብረ ምዕረ-ማዕሪኡ፡ እተን ዝደጋገፋኦ ሃገራት ‘ውን ክግጠማ ኣለወን፡ ድሕሪ ምባል ከኣ፡ ‘ብዛዕባ’ቲ ኤርትራ ኣብቲ ዞባ ትጻወቶ ዘላ መዕነዊ ተራ ጭቡጥ መረዳእታ ኣለና’ ኢሉ። ኤርትራ ከም ሓብሓቢት ግብረሽበራ ክትርቋሕ ከምዘለዋ ‘ውን ኣገንዚቡ።


text:
ጸናጹ ጸባ ናብ ዝነጠበ ነቑጣ
(ባህሊ ተፈጥሮ ኣይኮነን)
Tuesday 01, January 2012, by Viviana Amanuel ዘይምሰጡ ዝምስጣ
ዝኾነ ውልቀ ሰብ ብባህሉ ኪሕበንን፣ ብባህሉ ኪኾርዕ ይግባእ እዩ። ብባህሉ ኪጀሃርን ብባህሉ ብደዐ ከርእን “ባህለይ ካብ ካልኦትባህልታት ይበልጽ” ኪብል ግን ከቶ ኣይግባእን። የግዳስ ኣብ ክንዳኡ፣ ኣብ ዓለም ዝርከብ ኩሉ ባህልታት ማዕረ ክብርን ማዕረ ሞያን ከም ዘለዎ ኪኣምን’ሞ ብተግባር ከኣ ኪገልጾ የድሊ። “ባህለይ ዝበለጸ እዩ” ዝብል ስምዒት (Ethnocentrism) ይብሃል።
ባህሊ፣ ብመልክዕ፣ ጠባይ፣ ልምዲን ድሌትን ደቂ ሰብ ዝትምብሃሉ ረቒቕ ሓይሊ ኪኸውን ከሎ፣ ንሰባት ከም ዝንቀሳቀሱን ስምዒቶምን ሃረርታኦምን ፍቕሮምን ሓዘኖምን ታሕጓሶምን ከም ዝገልጹ ዝገብሮም፣ብግዙፍ ዘይረአን ዘይድህሰስን ብርቱዕ ድፍኢት እዩ።” ባህሊ እንታይ’ዩ?” ብዝብል ኣርእስቲ ኣብ ጋዜጣ ሕብረት ብሚካኤል ንጉሰ (24 ነሓሰ 1965 ዓ.ም) ዝቐረበ ጽሑፍ ‘ ከምዚ ይብል። ”ባህሊ፣ መልክዑን ጠባዩን እናለወጠ ብግዜን ቦታን ኪንቀሳቀስ ኪለዋወጥ ዝነብር፣ ሓደ ሕብረተሰብ ካብ ካልእ ሕብረተሰብ፣ ሓደ ነገድ ካብ ካልእ ነገድ ዝፍሊ ካብ ቋንቛን ሃይማኖትን ታሪኽን ኣካባቢ ዝነቕል፣ መልክዕ ናብራ እዩ፣” ስለዚ ‘ምበኣር “ሰብ እንታይ ይመስል?” እንተበልና፣ “ሰብ ንባህሉ ይመስል” ዝብል መልሲ ንረክብ።
እምበኣርከስ፣ ባህሊ ብሓጺሩ፣ ሰብ ተኣኪቡ ብሓባር ኣብ ዝነበረሉ እዋን ካብ ህጻንነቱ ጀሚሩ ዝህነጽ ግን ድሕሪ ነዊሕ ጊዝያት ኣብ ልዕሊ ሰባት ተግባርን ስምዒትን ዝንቀሳቀስ ፍረ ናይ ሓባር ስምምዕ እዩ ኪብሃል ይከኣል።
ሽሕ’ኳ ውልቀ ሰብ ኣብ ዝኾነ ቦታ፣ ኣብ ዝኾነ ማሕበራዊ ናብራ ነቲ ዝነብረሉ ማሕበራዊ ምንቕስቓስ ንምምሳል በቲ ኣካባቢኡ እንተ ተገደደ፣ ባህሊ ተፈጥሮ ከም ዘይኾነ፣ የግዳስ ሰባት ሓቢሮም ንባህሊ ከም ዝፈጥርዎ’ምበር፣ ባህሊ ንሰባት ከም ዘይፈጥሮም ግሉጽን ሓበሬታ ዘየድልዮን ኾይኑ ንረኽቦ። ስለዚ ሰባት ንባህሊ ንግዜን ኩነታትን ምንቕስቓስን ተመርኩሶም ከይተፈለጦም ካብ ዝስርሕዎ፣ ንሱ ከኣ ንግዜን ኩነታትን ምንቕስቓስን ተመርኩሱ ንኪልውጥዎን ከመሓይሽዎን ከም ዝገደዶም ኪእመን ይግባእ።
ባህሊ፣ በቲ ዘለዎ ሰራጺ ሓይሊ ን ኣካል ወዲ ሰብ ካብ ዝነደቑ ረቐቕቲ ማሕበራዊ ቀመማት ሓደ ከም ምዃኑ መጠብ፣ ካብ ስምዒት ሰብ ወጺኡ ብኻልእ ባህሊ ንኪትካእ ወይ ኪመሓየሽ ነዊሕ ግዜ ኪወስድ ምተገበኦ ነይሩ። እንተኾነ ተክኖሎጂ፣ ዘመናዊ ፍረ ጥበብን ትምህርትን ዝተባህሉ ንውርድን ንቑመትን ኣተሓሳስባን ሰብ ብሓጺር ግዜ ከም ዝነውሕን ከም ዝሰፍሕን ናይ ምግባር ክእለት ስለ ዘለዎም እኖሆ ቀዳሞት ብተግባር ዝገልጽዎ ባህልታት፣ ደቒሎሚ ከትርፍዎምን ኪልውጥዎምን ከመሓይሽዎምን ይረኣዩ ኣለዉ። ስለዚ’ኳ ትማሊ ጣዕሙ ምቑርን ዝፍቶን ዝመስል ዝነበረ፣ መሪርን ዝጽላእን ኾይኑ ይርከብ ኣሎ። በዚ ምኽንያት‘ዚ እቲ ናይ ትማሊ ምስ’ዚ ናይ ሎሚ፣ እዚ ናይ ሎሚ ከኣ ምስቲ ናይ ትማሊ ዘይሰማማዕ እዩ ክንብል ንኽእል። በዚ ምኽንያት’ዚ ከኣ እዩ ሓደስቲ ናይ ኦድዩ ቪዥዋል መጽሓፍቲ ‘ናይ ሎሚ ወለዶን ናይ ቀደም ባህልን ፈጺሞም ኣይሰማምዑን እዩም እናተባህሉ ተኽኖሊጂ ዘኸተሎ ሳዕቤን ዝገልጹ ዘለዉ።
እንተኾነ ኣብዚ መንጎ ሓደ ዘይተርፍ ናይ ሓባር ህልውና ኣሎ። ንሱ ድማ፣ ኣብ ዝሓለፈን ኣብ ዘሎን ኣብ ዝስዕብን ግዜ፣ ወዲ ሰብ ስምዒታዊ ምንቕስቓሱ ዝገልጸሉ ባህላዊ ተግባር ከም ዘይሓድግ እዩ።
ቀደም ዘመን ንመርዓት ገጻ ብሻሽ ሸፊንካ፣ ሓቑፍካ ኣብ በቕሊ ሰቒልካ ዝፍጸም ዝነበረ ባህሊ መርዓ፣ ሎሚ ገጻ ከየተሸፈነት ብእግራ ተንቐሳቂሳ ናብ መኪና ከም እትድይብ ናብ ምግባር ዝጉዓዝ ዘሎ ሓድሽ ባህሊ፣ ምናልባት እቲ ኣብ መንጎ ገጠርን ከተማን ዘሎ ፍልልይ እናጸበበ ብዝኽደ፣ እዚ ሓድሽ ባህሊ’ዚ ነቲ ዝጸንሐ ባህሊ ይዕብልሎ ይኸውን። ከም ኡ’ወን ከምኒ ሻኩ፣ ቃርሳ ዘኣመሰሉ ጽውታታት ብባዕዳዊ ጽውታ ኩዕሶ እግርን ኩዕሶ ሰኪዐትን ካልኦትን ዝማረኹ ስፖርታዊ ባህልታትን ይትኽኡ ስለ ዘለዉ ውዒሉ ሓዲሩ እቲ ነባር በዚ ሓድሽ ከም ዝዕብለል ዝተፈልጠ እዩ።
በቲ ካልእ መዳይ ድማ፣ ንሕና ካብ'ቶም ባዕዳውያን ቀዲምና ክሳብ ሎሚ ማዕቢልና ሰልጢናን ኔርና እንተንኸውን ግን፣ ንሳቶም ነቲ ባህሎም በቲ ዝተመሓየሸ ባህልና (ንከመሓይሽዎ) ህርድግ ምበሉ ነይሮም። ነዚ ግን ጌና ኣይ በቓዕናን። ብሓጺሩ ነፍሲ ወከፍና ቁሊሕ ኢልና ካብ ጸግሪ ርእስና ክሳብ ጽፍሪ እግርና ለቢስናዮን ወዲናዮን እንጥቀመሉ ዘሎና መሳርያታትን ንመልከት። ትምኒትናን ሃረርታናን’ወን ንገምግም ካብቲ ባህሊ ኣባሓጎታትና ክሳብክንደይ ዝ ኣክል ርሒቕና ኣሎና’ኸ? ደይመደይ ኢልና ዲና’ኸ ተቐቢልናዮ ወይ ከኣ ሕማም ትኽስ ከይ ተፈለጠና ተወንዚፍናዮ? እምበኣር እቲ ኣቐድም ኣቢለ ዝጠቐስክዎ ነዚ ሕቶ’ዚ ንምምላሽ ዝፍትን እዩ’ሞ ብቑዕን ሰፊሕን መልሲ ከም እትውስኽሉ እኣምን።
እዚ ኪኸውን ከሎ ግን ‘ንነባር ባህሊ ኣይትፍለጦ፣ ኣይትዘክሮ እዝንኻ’ወን ብዛዕባኡ ኣይስማዕ’ ዝብል ሓድሽ ባህሊ ዘሎ ኣይመስለንን። ምኽንያቱ ከኣ ሓድሽ ዘበለ ኩሉ ኣብ ነባር ከይ በቆለ ንነባር ከይተመርኮሰ ህልውና ኪረክብ ከምዘይክእል ግሉጽ ስለ ዝኾነ። ከምኡ ድማ ሓድሽ ባህሊ ንኸይ ኣቱ ዝኽልክል ኣረጊት ባህሊ ዘሎ ኣይመስለንን። እንተተፈተነ’ወን ከም ዘይኮነሉ ፍሉጥ እዩ። ስለዚ’ኳ ቅድም ኣብ መሮር፣ ዓይንና ልሙዕ ኣግራብን በብዓይነቱ ሕብሪ ዝተሰለሙ ዕንባባታትን እንስሳታትን ኪርኢ፣ እዝኒ ከኣ መዝሙር ኣዕዋፍን ድምጺ ወሓይዝን መንጫዕጫዕታን ኪሰምዕ ዕድል ዝነበሮ ከምኡ’ወን ብእምነታዊ ባህሊ ዝንቐሳቀሱ ዝነበሩ ህዋሳት፣ ሎሚ እዚ ኹሉእናተረፈን እናረሓቐን ወይ ንሕና እናረሓቕናን’ ጸናጹ ሰባ ናብ ዝነጠበ ነቁጣ ከም ዝዕስል፣ ሰባት ከኣ ተክኖሎጂ ናብ ዝዓመረሉ ኪጉዓዙ ግዲ ስለዝኾኖም ተፈጥረኣዊ ስምዒት ሓዲጎም ተክኖሎጂ ዝዓብለሎ ባህላዊ ሓይሊ ኪኽተሉ ይረኣዩ ኣለዉ።
በሓደ ሸነኹ ንሕና ናብ ስልጥንቲ ዓለም እናቀረብና በቲ ሓደ መዳይ ከኣ ስልጥንቲ ዓለም ናባና እናቀረበት ተመጽእ ስለ ዘላ ክተሓዋወስ ግዲ ይኾኖ።


text:
ዝኸበርኩም አብምሉእ ዓለም ትንብሩ ኣሕዋትን ኣሓትን ኤርትራውያን፡-
ስመይ ተስፋልድት ዓለም መሓረና እ'ዩ
ወዲ ሰብ፡ ሓንሳብ ተወሊዱ፡ ሓድጊ ውሉድን፡ ታሪኽ ዝኽርን ገዲፉ ንሓዋሩ ብሞት ዝሰናበት ፍጡር ኢዩ፡፡
ወዲ ሰብ፡ ሰላምን ጥዕናን ምስ ዝረክብ፡ ብጻማ ጻዕሩን ርሃጹን፡ መግቢ እለቱ እናማእረረ፡ ሱሳ ሰብዓ ዓመታት ክነብር ይኽእል፡፡
ሰላም ምስ ዝስእን ኣካላዊ ጥዕና ምስ ዝጎድሎ መንፈሳዊ ቅሳነት ምስ ዝርሕቖ
ከም ሳዕሪ መንገዲ፡ ዘርከበ ምስ ዝረግጾ፡ ከም ሸዊት ገደና፡ ዝሓለፈ ምስ ዝሽምጥጦ ግን፡ ተኸላቢቱ ተዋሪዱ ሓሲሩ ኣብ ንእስነቱ ናይ መዋእል ሓሳረ መከራ ጸጊቡ
ብጎበዙ፡ በሪሑ - ሸይቡ
ብለይለዩ፡ ኣሪጉ - ጎቢጡ
ብውልዶኡ፡ ዓጢሩ - ማዕጢጡ፡
ትርጉም ህይወት ከይፈለጠ፡ መቐረት ናብራ ከይጠዓመ ካብዛ ዓለም፡ ብሞት ይሰናበት፡፡
ስለዚ፡ ትርጉም ዘለ ዎ ህይወት ማለት፡ ስጋዊ ዕግበትን መንፈሳዊ ርውየትን ዘለዎ ናብራ ማለት ኢዩ፡፡ “እኽሊ፡ ይምእኩት ምስ ፍቕሪ!” ዝተባህለ'ድማ፡
ስኒትን ስሓቕን ኣብ ህይወት ወዲ ሰብ ዘለዎም ኣገዳስነት ንምግላጽ ኢዩ፡፡
ዝኸበርኩም ኣሕዋትን ኣሓትን ኤርትራውያን፡-
ቅድሚ ከባቢ ሱሳ ዓመታት፡ ማለት፡ ካልኣይ ኲናት ዓለም ብዓብላልነት ኣመሪካን እንግሊዝን ምስ ተዛዘመ ንህዝቢ ኤርትራ ረጊጹ ዘሳቒ ዝነበረ ፋሽሽታዊ መግዛእቲ ጥልያን፡ ብግዝያዊ ምምሕዳር እንግሊዝ ተተኪኡ።
እቲ እዋን፡ ኣብ ኩሉ ከባቢታት ኣፍሪቃ፡ ዝተፈላለየ ናይ ናጽነት ምንቅስቓሳት ዝተ ጀመረሉ እዋን ብምንባሩ ኣብ ኤርትራና'ውን፡ ሃረርታ ሓርነት ዘበገሶ ልዑል ወኒ፡ ናጽነት ዝጠለበሉ መድረኽ ነበረ፡፡
ድሕሪ ምዝዛም ካልኣይ ኲናት ዓለም ኣብ ዝቐጸለ ዕስራ ዓመታት፡ ዝበዝሓ ሃገራት ኣፍሪቃ፡ ናጽነተን ክውንና ዕድል ረኸባ፡፡ ንሕና ኤርትራውያን ግን፡ እዚ ዕድል'ዚ፡ ተነፊጉና፡፡
እተን ኣብ ካልኣይ ውግእ ዓለም ዓብለልቲ ኮይነን ዝወጻ እንግሊዝን ኣመሪካን ኣብ እዋን ካልኣይ ውግእ ዓለም ምስ ሃይለስላሴ ንጉስ ናይ ኢትዮጵያ መስሪተንኦ ካብ ዝጸንሓ ዝምድና ተበጊሰን" ምእንቲ ረብሓታተን ክብላ፡ ነቲ ውሕስነት ህዝብታትን ሃገራትን ዓለም ከረጋግጽ ዝjመ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ጓዕጺጸን፡ ኤርትራ፡ ብፈደረሽናዊ ምምሕዳር፡ ምስ ኢትዮጵያ፡ ኣብ ትሕቲ መሻርኽተን ንጉስ ሃይለስላሴ ከም እትቁረን ገበራ፡፡
ፈዴረሽናዊ ምምሕዳር ኤርትራን ኢትዮጵያን ግን፡ ነዊሕ ኣይጸንሐን፡፡
ህዝቢ ኤርትራ ናጽነት እንዳጠለበ፡ ብሓያላት ሃገራት ተጓዕጺጹ ኣብ ትሕቲ ፈደረሽናዊ ምምሕዳር ምቑራኑ ከይኣኽሎ ዕድመ ፈደሬሽን ከየብቅዐ፡ ህርፋን ስልጣንን ሹመትን ብዘዕወሮም ኤርትራውያን ተታሊሉን ሓድነቱ ተዘሪጉን፡ ኣብ ትሕቲ ምሉእ ምምሕዳር ኢትዮጵያ ክነብር ተገደደ። ህይወት ኤርትራውያን ድማ፡ ብኡ ንቡኡ፡ ትርጉማ ክትቅይር ጀመረት፡፡
ከምቲ ኣቐዲሙ ዝተጠቕሰ፡ ቀንዲ ረቛሒ ናይ ህይወት፡ ድድሕሪ ንፋስን ማይን፡ መግቢ ኢዩ፡፡ ወዲ ሰብ ግን፡ ንከብዱ ጥራይ ኣይኮነን ዝነብር፡፡ ወዲ ሰብ፡ ትርጉም ዘለ ዎ ህይወት ክነብር፡ ማዕረ መግብን ንፋስን ማይን"ውሕስነትን ቅሳነትን የድልዩ ዎ ፡፡
ኣብ ኤርትራ ሃገርና፡ ብፍላይ ኣብዚ መድረኽ እዚ፡ መደናገርቲ ንክጥዕሞም ብዘተኣታተዉ ዎ ርኹስ ባህሊ፡ ሓርነት ዘይትርጉሙ ሒዙ ስለዘሎ፡ ንምርድኡ ዝሕግዝ ቀሊል ኣብነት ምጥቃስ ዘኽፍእ ኣይመስለናን፡፡
ሕጻን እግሪ ተኽሊ፡ ከይዕንቀፍ ከይወድቕ ከይበለ"ብዘይስክፍታን ፍርሕን ካብቲ ናብቲ እናተመላለሰ፡ ሕjኡን ኣብራኹን ከደልድል ዘኽእሎ" ኣብ መንገዱ እሾኽ ከም ዘየልቦ፡ እንተተዓንቀፈ፡ ከም ዝሕቖፍ እንተወደቐ ከም ዝድገፍ፡ ብወለዱ ዝተረጋገጸሉ ውሕስነት ከም ዘሎ ስለዝፈልጥ ኢዩ፡፡
ብተመሳሳሊ፡ ለይቲ፡ ከይተሰከፈ በጥ ኢሉ ክድቅስ ዘኽእሎ ማሙቕ ሕቑፊ ወላዲት ዝህቦ ቅሳነት ስለዝፈልጥ ኢዩ፡፡
በንጻሩ፡ ብየማን ርግምቲ ሰይተቦ፡ ብጸጋም ቀናእ ወደቦ ዝኸበቡ ዎ ሕጻን እግሪ ተኽሊ ንመሬት ኣትሪሩ ክረግጽ፡ ውሕስነት የብሉን፡፡ ለይቲ ድማ፡ ማሙቕ ሕቑፊ ኣደ ከም ዘይብሉ ስለዝፈልጥ፡ ቅሳነት ኣብ ዘይብሉ ለይቲ እናዕለበጠ ህዋሳት ሓንጎሉ፡ ብዛዕባ እታ ብእን ጀራ ሰይተቦ ጎደሎ ከብዱ ዝውዕለላ ጽባሕ ክሓስብን ክብህርርን፡ መቐረት ድቃስ ከይጠዓመ ይሓድር፡፡
ህዝቢ፡ ሓርነት፡ ሃገር፡ መንግስቲ፡ ቅሳነት፡ ውሕስነት ዝብሉ ኣምራት ድማ፡ በዚ ናይ ወለድን ሕጻንን ኣብነት ክግለጹ ዝኽእሉ ቀለልቲ ኣምራት ኢዮም፡፡
ቅኑዕ መንግስቲ፡ ከም ርሕሩሕን ፈቃርን ማሕጸን ኣደ ኢዩ፡፡ መንግስቲ ዓመጽቲ ድማ፡ ካብ ርግምቲ ሰይተቦን ወደቦን ዝገድድ፡ ልክዕ ከምዚ ኣብ ውሽጢ ቅልጽም በጊዕ ንዘሎ ኣንጉዕ ክምጥምጥ ዓጽሚ ዝፍልጽ ኢድ በላዒ ኣንጉዕ ሕብረተሰብ ክምጥምጥ፡ መጻውር ባህልን መላግቦ ሕብረተሰብን ዝፍልጽ ምትእኽካብ ስስዐ ስልጣንን ንብረትን ሃብትን ዘለዎ ም ሃርጋፍ ሽውሃት ኢዩ፡፡
እቲ መግስቲ ንህዝቢ ዝሓሊ ምስ ዝኸውን፡ መጻኢኻን መጻኢ ደቅኻን ባዕልኻ፡ ብጻዕርኻን ሓኾትኮትካን ንምውሳን፡ ሓሳብ ልብኻ ንምፍጻም፡ ቀትሪ - ንመሬት ኣትሪርካ ረጊጽካ ክሳድካ ኣቕኒዕካ፡ ክትወፍር ክትኣቱ ውዒልካ ለይቲ - ኣብ ልዋም ዘለ ዎ ዕረፍቲ ሓዲርካ፡ ትማሊ ዝ ጀመርካዮ ዕማም ክትዛዝም፡ ኣንጊህካ ብሰላም ክትወፍር፡ ብሰላም ክትምለስ ስለእትኽእል፡ ትርጉም ህይወት ክትፈልጥን መቐረት ዓለም ክትጥዕምን ዕድል ትረክብ፡፡
ኣብ ከምዚ ዝበለ፡ ውሕስነትን ቅሳነትን ዝተረጋገጸሉ ሃዋህው፡
ሸቓላይ ክነድቕ ክቕጥቅጥ
ሓረስታይ፡ ክኹዕት ክጫኹር
ጓሳ፡ ኣመት ጥሪቱ ክገብር
ነጋዳይ፡ ክገይሽ ክምለስ
ጸሓፋይ፡ ክስንድ ክደርስ
ተመሃራይ ፍልጠት ክድልብ
መንእሰይ ዓለም ከስተማቕር - ከፍቅር ክዘምድ
ሄዋን ክትመስል ክትወልድ
ዕሸል፡ ክሕንቅቕ ክስውድ
ሽማግለ፡ ክምርቕ ከጻልት
ፈላሲ፡ ክባርኽ ክመርሕ ዕድል ስለዝረክብ፡ ኣብታ ሃገር፡ ቁጠባዊ ምዕባሌ ክመጽእ፡ ናይ ግድን ኢዩ፡፡
በንጻሩ፡ እቲ መንግስቲ፡ ከም ርግምቲ ሰይተቦ፡ መዳለዊ" መሓውራት ምምሕዳሩ ድማ፡ ከም ቀናእ ወደቦ፡ ዓመጽን ምልኻዕን ዝፈትዉ ምስ ዝኾኑ እቲ ህዝቢ፡ ልክዕ ከምዚ ዝከላኸለሉን ውሕስነቱ ዘረጋግጸሉን ኣቦ ዝሰኣነ ሕጻን፡ ህይወት ዝኽትምና ከሕልፍ ይግደድ፡፡ ኩልና ከም እንፈልጦም፡ ቀንዲ መለለዪታት ህይወት ዝኽትምና ጥሜት ዝጠንቁ፡ ኣካላዊ ዕብራን ምሹቕራር ዝጠንቁ፡ መንፈሳዊ ራዕዲ ምስትንዓቕ ዝጠንቁ፡ ምጉዳል ነብሰ ተኣማንነት ምቁንጻብ ዝጠንቁ፡ ምድካም ንያት፡ ኢዮም፡፡
መሰረት መንቀሊ ብረታዊ ተጋድሎ ህዝቢ ኤርትራ ድማ፡ ህይወት ዝኽትምና ስለዝመረረ፡ ናብራ ብሓፈሻ ስለዝጸንከረ ኢዩ፡፡
መሰረት መንቀሊ ህዝባዊ ተጋድሎና፡ ንሕና ኤርትራውያን ዓድና ክንውንን መሰልና ኣብ ልዕሊ ምንባሩ ስርዓት ሃይለስላሴ ናይ ኢትዮጵያ፡ ንህዝቢ ኤርትራ ምዕማጽን ምግፋዕን፡ ምስድዳድን፡ ዕለታዊ ዕማሙ ስለዝገበሮ ኢዩ፡፡
መሰረት መንቀሊ ገድሊ ንናጽነት ኩሉ ክፋላት ሕብረተሰብ ኤርትራ፡ በቲ ዝወረዶን ዝርኣዮን ዝሰምዖን ዝነበረ ዓመጽን ግፍዕን፡ ኣካላዊ ስምብራትን መንፈሳዊ በሰላን ስለዘሕደረ ኢዩ፡፡
ዕላማ ከርተት ሰላሳ ዓመታት፡ ዓለም ብቀትራ፡ ኤርትራውያን ኣብ ድቕድቕ ጸልማት ይነብሩ ከም ዘለዉ ምስ ፈለጠ ሓረስታዩ ሸቃላዩ"ወዱ ጓሉ"ምሁሩ ተመሃራዩ"ንስሙር ቅልጽም ኣሕዋት ክስዕር ዝኽእል ሓይሊ ከምዘየልቦ ብምትእምማን ተዘራርዩ ውሕስነቱን ቅሳነቱን ዝረጋገጻሉ፡ ሓርነት ዝሰፈና ኤርትራ ንምጭባጥ ኢዩ፡፡
ምኽንያት መስዋእቲ ሚእቲ ሽሕ ብሉጻት ደቅናን ኣሕዋትናን፡ ህዝቢ ኤርትራ መጻኢኡ ባዕሉ ንክውስን ዘኽእሎ ሃዋህዉ ንምፍጣር ኢዩ፡፡
ጅግና በጃ ህዝቡ ዝወደቐ" ኤርትራዊ ወገኑ፡ ኣብ'ዛ ሓጻር እንኮ ህይወት፡ ብሰላም ወፊሩ ብሰላም እናኣተወ፡ ትርጉም ምንባር ከስተማቕር፡ ስለዝበሃገ ኢዩ፡፡
ፍትሓውን ህዝባውን ተበግሶ፡ ወትሩ፡ ተዓዋቲ ኢዩ፡፡ ተጋዳላይ ድማ፡ ከም ሕድሩ፡ ንሰላሳ ዓመታት፡ ጥሜትን ጽምእን፡ ድኻምን መውጋእትን ተጻዊሩ፡ ኣዕጽምቱ ዕንጨይታ፡ ዛራ ደሙ ነዳዲኣ ክኸውን ለጊሱ ሃገራዊት ሽግ ሓርነት፡ ኣብ 1991 ወሊዑዋ፡፡
ሽግ ሓርነትና ግን፡ ኣብዚ ግዜ'ዚ፡ ከመይ ኣላ?
መንግስቲ ህግደፍ ዝብሎ፡ ሽግ ሓርነትና፡ ንህዝቢ ኤርትራ ኣማሙቓ ንካልኦት ኣፍሪቃውያን ኣብነት ክትከውን፡ ባናኣ ትፍኑ ኣላ፡፡
ንሕና ንብል ድማ፡ ሽግ ሓርነት ህዝቢ ኤርትራ" ከም ሽምዓ ጎቦታት፡ ብንፋስን ህቦብላን ተኸላቢታ፡ ንሓዋሩ ክትቅህምት፡ ውልዕ ጥፍእ ትብል ኣላ፡፡
ኣብ ሞንጎ እዚ ፈጺሙ ዘይረከብ ተጻራሪ እምነታት'ዚ፡ ህዝቢ ኤርትራ ኣሎ፡፡ እቲ ሓቂ፡ ንሕና እንብሎ፡ ወይ መንግስቲ ህግደፍ ዝብሎ ዘይኮነ፡ ህዝቢ ኤርትራ ዝብሎን ዝኣምኖን ኢዩ፡፡
ህዝቢ ኤርትራ ድማ፡ ብመንግስቲ ህግደፍ ዝወርዶ ዘሎ ዓመጽን ግፍዕን ስለዝመረሮ፡ ብስደት፡ ብተቓውሞ ብስቕ፡ ብኣብያ ይገልጾ ኣሎ፡፡ ስለዚ፡ ንሕና ኣብ ቅኑዕ መስመር ከም ዘለና መንግስቲ ህግደፍ ድማ፡ ኣብ ሓሸውየን ምድንጋርን ከም ዘሎ፡ ዳግማይ መረጋገጺ ኣይንደልየሉን ኢና፡፡
እምብኣርከስ መንግስቲ ህግደፍ፡ ከም ኩሎም መለኽቲ ስርዓታት፡ ውድቀቱ ዘይተርፎ ወላ እንተኾነ፡-
1. ክሳብ ዘሎ፡ ንህዝብና ናብ ዝጸበበ መስገደል ባርነት ክቖርኖ ከም ዝኽእል ብምርዳእን፡
2. ዘይሰመረ ተቓውሞን ዘይተወሃሃደ ኣብያ ብተናጸልን፡ ነዚ ህጹጽ ፍታሕ ዝጠልብ መድረኽ ዝበቅዕ ኣገባብ ከም ዘይኮነ ብምስትውዓልን"
ህይወትናን ህይወት ደቅናን ባዕልና ንምውሳን፡
ውድበይ - ውድብካ
ጃንዳይ - ጃንዳኻ
ቅዋመይ - ፕሮግራምካ
መስመረይ - እምነትካ፡
ሕንጻጸይ - ትልምኻ"
ከይተበሃሃልና፡ ነዛ ኣብ ድቕድቕ ጸልማት ክትገድፈና ጽልግልግ እትብል ዘላ ሽግ ሓርነትና፡ መሊስና ኣድሚቅና ክንውልዓ ክንብገስ፡ ናይ ኩልና ኤርትርውያን ሓላፍነት ከም ዝኾነ፡ ብትሕትና እንዳዘካኸርኩ እቲ ብኣካል ክሳተፍ ዝኽኣል ኣብ ዕለተ ሓሙስ 23 ሰነ 2016 ኣብ ጀነቫ ዝግበር ሰለማዊ ሰልፊ ክሳተፍ እቲ ክሳተፍ ዘይክእል ድማ ብንዋት ክተሓባበር እምሕጸን!
https://www.youcaring.com/geneva-23-demo-donatenow-579149


text:
ትራምፕ ናይ ውልቀ ጥዕንኡ ደብዳበ ከምዝጸሓፈ ሓኪሙ ይገልጽ
ውልቃዊ ሓኪም ዶናልድ ትራምፕ ነበር ሃሮልድ ቦርንሲቲን፡ እታ ኣብ 2015 ብዛዕባ ጥዕና ትራምፕ ኣመልኪታ ዝተጻሕፈት መልእኸቲ ፡ ንሱ ከምዘይጸሓፋ ይገልጸ ኣሎ።
ኣብቲ ሸዑ ግዜ እታ መልእኸቲ ን ፐረስደነታዊ ምርጫ ክወዳደር ዝዳሎ ዝነበረ ትራምፕ ብሉጽ ጥዕና ከምዘሎዎ'ያ ትገልጽ።
እቲ ሓኪም ከምዝሓበሮ እታ መልእኸቲ ብዓሉ ትራምፕ ከምዝጸሓፋ ወሲኹ ኣረዲኡ። ብዛዕባ እዚ ክሲ ኣመልኪቱ ዋይት ሃውስ ገና ምላሽ ኣይሃበን።
ከም ሓበሬታ ቦርንስቲን እንተድኣኾእኑ ዘብዐኛታት ፕረስደት ትራምፕ ኣብ ቤት ጽሕፈቱ ሃንደበታዊ ፍተሻ ከምዘካየዱን፡ ናይ ሕክምና ሰነዳት ከምዝወሰዱን ገሊጹ።
እቲ ፈተሻ ካብ 25 ክሳብ 30 ደቓይቕ ከምዝወሰደሎምን፡ ህውከት ከምዝፈጠሩን ወሲኹ ኣረዲኡ።
ንማዕኸን ዜና ኣብ ዝሃቦ ሐበሬታ እታ ኣብ 2015 ዝተጻሕፈት መልእኸቲ ብዛዕባ ጥዕና ትራምፕ እትገልጽ ብዓሉ ከምዘይጸሐፋን ብቕዕቲን ከምዘይኮነትን ኣስሚርሉ።
ሰለምንታይ እቲ ሓኪም ኣበዚ እዋን እዚ ነዚ ግልጺ ይገብሮ ከምዘሎን ዛጊት ኣይተፈልጠን።
እታ መልእኽቲ እነታይ ሒዛ ነራ
እታ መልእኽቲ ትራምፕ ምሉእ ጥዕና ከምዘሎዎን፡ ካብ ንቡር ወጻኢ ጉልበትን ተጻዋርነትን እያ ተጠቃልል። ጸቐጢ ደምን ካልእ ናይ መንሸሮ መልክታትን ከምዘይብሉን'ውን ተነጽር።
ፐረስደት ትራምፕ ፡ ኣበቲ ሸዑ ግዜ ንማሕበራዊ መራኸቢታት ኣብ ዝሃቦ ሐበሬታ 'ብሉጽ ሰረት ዘለኒ ምሩቕ ዕድለኛ ሰብ' ክብል ነብሱ ኒኢድዋ ነሩ።
ፐረስደት ትራምፕ ኣብ ጥሪ ብግምታት ኣእምሮኣዊ ጥዕና ኣሎዎ ተባሂሉ፡ ንሰለስተ ሰዓት ዝኣክል ሕክምናዊ መርመራ ከምዝተገብረሉ ዝዝከር እዩ።


text:
ድፍረትን ፍሽለትን ማርቲን ፕላውትን ሰላም ኪዳንን ኣብ ህንጻ ፓርላማ ዓባይ ብርጣንያ
Fri 14 July 2017 ሙሴ ክፍሎም
ኣብ ዝሓለፈ ቁሩብ ዓመታት ኣብ ቡዙሕ ኣብ ለንደን ንምስሊ ኤርትራ ንምድዋንን ንጽልዋታት ተባሂሎም ዝግበሩ ብኸም ማርቲን ፕላውትን ደቂ መዛመርቱን ተሳቲፈ። ብተመሳሳሊ ቅድሚ ክልተ መዓልታት ኣብ ናይ ዓባይ ብርጣን ፓርላማ ህንጻ ብማርቲንን ሰላም ኪዳነን ዝተካየደ ኣኼባ ተሳቲፈ።
እቲ ኣድቨርት ዝገበርዎ ኣርእስታት ንምንታይ ኣፍሪቃውያን ስደተኛታት ናብ መንገዲ ኢሮፓ ይመርጹ፧ ንምንታይ ኢሮፓ ሕብረት ናይ ሓባር ናይ ስደት ፖሊሲ ክገብር ዘይከኣለ፧ ዝብሉ ሓፈሻዊ ኣርእስቲ እዩ ኔሩ። የግዳስ ትሕት ኢልካ ምስ ኣንበብካ ኣስማት ናይ ማርቲን ፕላውትን ሰላም ኪዳነን ከም ተማራማሪት ዝቀረበት ምስ ረኣካ እዞም ዝተባህሉ ኣርእስቲታት ሽፋን ጥራይ ምዃኖም እታ ሓንቲ ዕላማን ኣርእስትን ኤርትራ ንኤርትራ ምስላ ምድዋንን ከምእዉን ነቶም ምስ ኤርትራ ጽቡቅ ርክብ ክገብሩ ዝብሉ ሕማቕ ጽልዋ ንምጋባር እዩ።
እቲ ትሕዝቶ ዘቅረብዎ እቲ ኩላ ግዝየ ዝደጋግምዎ ጸለመን ንነብሶም ድማ ዕላመኦም ሰናይ ግብርን ገበርቲ ሰናይ ምዃኖም ዘቅርብዎ እዩ። ማርቲን ፕላውት በሊሕን ሓያል ተመክሮ ዘለዎ ሰብ እዩ ብፍላይከኣ ኣብ ፕሮፓጋንዳን ሓሶትን፣ ስለዚ እዚ ንነዊሕ ዓመታት ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝጸነሓ ጎስጓሳትን ኩሉ ዓይነት ብድሆታት ከም ዝፈሸለ ኣጸቢቑ ይርዳእ እዩ። ከምዚ ኣብ ቀረባ ግዝየ ዝበሉ ብዙሓት ሃገራት ምስ መራሕቲ ኤርትራ ርክብ ክገብሩ ሪጋ ይስርዑ ከምዘለዉ ተዛሪቡ ኔሩ።
ዋላዃ በሊሕ ይኹን እምበር እዚ ንነዊሕ ዓመታት ምስቶም ዘዋፍርዎ ሃገራት ዝሰረሓሉ እንዳ ፈሸለ ስለዝኸደ፣ ኣብ ቅድሚ ነቶም ክጸልዎም ዝሓሰበ ጸዓዱ ምስ ተበደሀ ነቲ ዘዛርብ ጉዳያትን ገዲፉ ናብ ዕብን ዘምርሐ ዘረባን ውልቀ መጥቃዕትን ይኣቱ።
ንቶም ተሳተፍቲ ናይቲ ኣኼባ ካብዚ ማርቲን ዝተባህለ ሰብ ዝኾነ ሚዛን ዝሓለወን ኣብ ሓቂን ሞጎተን ዝተሞርኮሰ ዘተባ ክጽበዩ ከምዘይብሎም እቲ ዝገብሮ ሓደ ጸግዒ ዝሓዘ ጎስጓስ ምዃኑን ካብቲ ኣርእስቲ ናይ መጸሓፉ ጥራይ ሚዛኖም ክወስዱ ከምዝኽእሉን ሓቢረዮም፣ ሓንቲ ካብቶም ተሳተፍቲ ንማርቲን ሓቂ ተኾይኑ ሓቲታቶ ንሱድማ ነታ ኣብ ኢዱ ዝነበረት መጸሓፍ ሓፍ ብምባል ኣርኢዋ።
ንዓይ ድማ ገና ካልእ ሓጽሽ መጸሓፍ ክጽሕፍ ምዃኑ ብብድዐ መሊስለይ ኣነዉን ጹቡቅ ጸሓፍ ግና በይንካ ኢካ ክተንብባ ኢለ መሊሰሉ።
ካብቲ ዝገርም ድፍረት ናይ ማርቲን ኣነ ኣብቲ ዚገበሮ ኣኼባታት ከምዝተሳተፍኩን ስለዚ ብመንግስቲ ኤርትራ ዝክፈል ክኸዉን ኣለኒ ኢሉ ንተሳተፍቲ ተዛሪቡ። ብተመሳሳሊ ዮሃና ትብሃል መንእሰይ ብነጥቢ ስለዝበደሀቶ ንስኺ ሰራሕተኛ ኢኺ ክብል መሊሱ።
እቲ ዝበሎ ካብቲ ናቶም ኣተሓሳስባን ባህሊን ይርድኣኒ እዩ ብዘይ ገንዘብ ወይ ሓለፋ ብነጻ ንዕላማ ኢልካ ምስራሕ ዝውቱር ስለዘይኮነ። ንባዕሉ ማርቲን ከም ኣማኻሪ ናይ ዓባይ ብርጣያን ኣመሪካን ናይ ወጻኢ ጉዳያት ሓለፍቲ፣ ከም ስትራተጂስትን ኣላይን ንመንግስቲ ኤርትራ ዝገበር ምንቅስቃሳት፣ መጸሓፍ ምሻጥን ካልኦት ዘይንፈልጦም ብስም ኤርትራ ዝግበሩ ናይ ኣታዊን ስራሕን ዕድልን ዝረኽበሉን ስለዝኾነ እዩ።
ካብቲ ዝገርም ግና ንሱ ከምድላዩ ብዣዕባ ሃገርና ለይትን መዓልትን ክልፍልፍ ንዓና ድማ ኣብ ጉዳይ ሃገርና ክንሳተፍ ከምዘይብልና ዝብል ኣተሓሳስባ ስጋብ ክንደይ ትዕቢት ከምዘለዎን በቲ ሓደ ወገን ድማ ብምፍሻል ናይዚ ንነዊሕ ዓመታት ዝሰርሕሉ ጉዳይ ሕርቃኑ ኣብ ክቛጻጸረሉ ዘይክእል ደረጃ ምብጽሑ ዘርእይ እዩ።
ሰላም ኪዳነ ነጥብታታ ከተቀርብ ሕጉስቲ እዃ እንተነበረት፣ ብዛዕባ ድሕረ ባይታ ታሪኻ ክትነግረና ምስ ሓተትኩ እታ ኣካያዲት ናይቲ መደብ ኣድላይነት ከምዘይብሉ ብምባል ክትከላኸለላ ፈቲና ይግዳስ ከምድዝረበሉ ደፊእና።
ሰላም ኪዳን ብዛዕባ ቃልስናን ናጽነትና ዝተዛረበቶ ጽቡቅ ዘረባ ከም ዝሳማማዓሉ ገሊጸ ግና ኣቡኣ ኣብዚ መስርሕ ናይቲ ደመኛና ጸላኢ ዓቢ ወተሃደራዊ ሓላፊ ከምዝነበረን ኣብ ረፈረንደም ኣይፋል ከምዝመረጸን፣ ንሳዉን ኣዴታትና ኣጡባተን ብካራ እንደ ሓረደ ከሎ ጸላኢ ንሰላም ኪዳነ ግና ብቡሩር ዝተሰርሐ ማንካ ጌሩ የብልዓ ከምዚነበረ ገሊጸ።
ሰላም ኣቡኣ ንኤርትራ ከምዝኸይድን መንግስቲ ኤርትራ ከምዘይትንክፎ ብምሕባር መሊሳ፣ ምስቲ ኣቀዲማ ትዛረቦ ዝነበረት ተጻራሪ እዩ ክብል መሊሰላ።
ሰላም ኪዳነ ታሪኽ ድሕሪ ባይትኣ ምስ ተዛረብኩ ማኣዝናታ ኣጥፊኣ ፈጥፈጥ ኢላ ምክንያቱ እቶም ተሳተፍቲ እዛ ኣብ ቅድሚኦም ኮይና ናይ መሰል ደቂ ኣዳም መልኣክን ከም ማዘር ተረዛ ጌራ ዘቅረበታ ነብሳ ናይ ውልቃዊ ሕዱር ተልእኾ ዉን ከምዘለዋ ስለ ዝበረሀ።
ነዚ መደብ ኣብቲ ኣገዳስን ዝዓበየ ፖሊቲካዊ ትካል ናይ ዓባይ ብርጣንያ ከዳልውዎ ዝገበረት ወይዘሮ ኪነክ ሰበይቲ ናይ ለይበር ፓርቲ መራሒ ዝነበረ ኒል ኪነክ እያ። ኣዛ ሰብ ኣብዝ ሓለፈ ዓመት ፕሮፈሰር ኣስመሮም ለገሰ ኣብቲ ቦታ ሰሚናር ንከቅርብ ኩሉ ተወዲኡ ከብቅዕ ኣብ ናይ ዜሮ ሰዓት ጠጠው ካብዘበሉ ኣካላት እያ። እዚ ድማ ዘነጽሮ እዞም ብዛዕባ መሰልን ዲሞክራስን ክልፍልፉ ዝውዕሉን ዝሓድሩን ንዘይርበሖም ወይ ንዘይደልይዎ ተኾይኑ ንሕስያ ከምዘይብሎም ዘርኢ እዩ።
እዛ ሰብ ብተወሳኺ ሓንቲ ካብቶም ወደብቲ ናይ ኣንጻር ኤርትራ ኣባላት ፓርላማ ዓባይ ብርጣንያ ግሩፕ እያ።
ኣብ መወዳእታ ማርቲን ምስ ደቂ መዛምርቱ ከም ኩሉ ግዝየ ነቶም ከዳንግርዎም ዝሓሰቡ ተሳተፍቲ ካልእ ስእሊ ከምዘሎን እዚኦም ድማ ተማራመርቲን ጋዘጠኛታት ዘይኮኑ ናቶም ኣጀንዳ ከተግብሩ ዝመጹ ከምዃኖም በሪህሎም።
ነቲ ብኩሎም ኤርይራውያን ኣብኡ ተረኺቦም ሕቶታቶምን ሪኢቶታቶምን ዘቅረቡ ማርቲን ዕሸላውን ናይ ሕርቃን ናይ ፍሽለት ንነዊሕ ዓመታት ፍሪኡ ዝሓፍስሉ ዘሎ ብምዃኑ ብዓቢኡ ሚዛኑ ብድዕዘብ ሰብ ባይታ ኣውዲቖዎ።
2 Comments
-
Teddy Sheda says:
Thank you Mussie . But you have to understand M. Plaut thinks everyone is a paid representative of someone because he himself is a paid for hire mouthpiece . He can’t understand love of a country. Again..thanks for Representing.
-
Warsay Gedim says:
Great Job Deqi Eri?????


text:
……..ናብ ኤርትራ ብድልየትዶ ብምትላል!!??? ኣብዚ ቀረባ መዓልቲታት ኣብ እስራኤል ንኣስታት ክልተ ዓመትን ትሕቲኡን ኣብ መሪር እሱርቤት ተዳጒኖም ዝነበሩ ኤርትራውያን ስደተኛታት ብድልየቶም ናብ ሃገሮም ከም ዝተመልሱ ማዕከናት ዜና እስራኤል ኪሕስዋ ቀንየን። እቲ ሓሶት ናይቶም ስደተኛታት ናብ ኤርትራ ምኻድን ዘይምኻድን ኣይኮነን እቲ ብድልየቶም ዝብል ዝነበረ ላቔባ መግለጺ እዩ። እዚ […]
ብዛዕባ ሜላታት ሰደት እቲ ኣግኣዚናን ሓላዪናን ዓቢዪ ሓው ኢሳያስ ኣፈጨርቂ በቶም ኣብ ፈቐዶ ምድረ በዳን ባሕርን ዝጠፍኡ ዘሎዉ መንእሰያት ተስቈርቍሩ ‘ሜላታት ዕዉት ስደት’ ዝሰየሞ መጽሓፈ መምርሒ ጉዕዞ ስደት ደሪሱ ኣሎ። እቲ መጽሓፍ ቅድሚ ምዝርግሑ ከንብቦ ዕድል ስለዝረኸብኩ ነቶም ክትስደዱ ትሓስቡን ኣብ ጉዕዞ ስደት እትርከቡን መንእሰያት ሃገረይ ጠቓሚ እዩ […]
ኢድ ሸናሒት!! ብኣማኑኤል ገብረሂወት እቲ ሓሓሊፉ ዝስማዕ ድምጺ ፈኮስቲ ብረታትን ሂምታ ፈንጂን ካብ ከበሮ ኣእዛና እንዳሃስሰ ከደ።ነቲ ንልዕሊ ዓመትን መንፈቅን ዝተቐመጠትሉ፣ ድፋዓት ልጋትን ምክምስን ብዘይ ድልየታ ብትእዛዝ ሓዲጋቶ ንክፍልታት ብርጌድ ትቅየር ብምንባራ መንፈሳ ኣይተራጋገአን። […]
እዛ ሎሚ ኤርትራ ኢልና ንጽውዓ ሃገርን ህዝባን ካብ ነዊሕ ዘበናት ኣትሒዙ፡ ብፍላይ እቲ ቀይሕ ባሕራዊ ገማግማን ክፋላት ከበሳን መታሕትን ካብ ሓደ ባዕዳዊ ገዛኢ ናብ’ቲ ካልእ እንዳተቈላለበት ክትመጽእ ዝጸንሐት ሃገር እያ። ገለ ካብ ኣካላ መረብ ምላሽ ተባሂሉ […]
ስደት ዘሕረሮ ቆጽልና መዓስከር ማይ ዓይኒ ካብ ዝኣቱ ሰሙን ኣይገበርኩን ብዙሕ ሓድሽ ነገራት ኪዕዘብ ስለ ዝቐነኹ ግና ኣዋርሕ ዘሕለፍኩ ኮይኑ ተሰሚዑኒ። ኩሉ ነገር ሓዲሽ’ዩ። እቲ ነዊሕ መዋእል ዘቑጸረ መረት፣ ኣብ ሽዑ በጺሑ ሓዲሽ ኮይኑ ተሰሚዑኒ። ብሓቂ’ውን ንዓይ ሓድሽ እዩ ነይሩ። ንመሬትና ይመስል ፣ እቲ […]


text:
mercoledì 8 febbraio 2012
Spiegel Art. Translate by Assenna
ደር ሽፒግል Der Spiegel ዝተባህለ ኣብ ሰሙን ልዕሊ ሓደ ሚልዮን ሕታማት ዝዝርግሕ ዝዓበየ ሰሙናዊ መጽሔት ጀርመን ፡ ንኣባ ሙሴ ዘርኣይ ኣብ ዓመተ 2011፡ ኣብ ልዕሊ ኣብ ኣፍ ሞት ንዝርከቡ ስደተኛታት ኤርትራውያንን ኢትዮጵያውያንን ፡ ብዘርኣዮ ርሕራሔን ሓልዮትን ቆራጽነትን ኣገልግሎት፡ ,ልኡኽ ፈጣሪ ብግብሪ, Der Macher des Herrn, ዝብል ስያሜ ሂቡ መግለጺ ሂቡ።
መጽሔት ሽፒግል ኣብ ዘውጸኦ ፍሉይ ሕታም፡ ውልቃዊ ተመኩሮ ኣባ ሙሴ ብሓጺሩ ድሕሪ ምዝርዛር፡ ንዘኻየድዎ ርሕራሔን ቆራጽነትን ብኸምዚ ዝስዕብ ይገልጾ። ኩሉጊዜ ፍሽኽታ ካብ ገጾም ኣይፍለን እዩ። ሕይወቶም ምስ ሃገሮም ኤርትራን ምስ ባሕርን ዝተኣሳሰረ እዩ። ሓንባሲ ኣይኮኑን፡ ኣብ ባሕሪ ንዝጠልቁ ግን የድሕኑ። ኮንትሮፓንድስታ ኣይኮኑን ንኤውሮፓ ግን ሰብ የሰጋግሩ። ብማዕበል ባሕርን ሃሩር ምድረበዳን ተኸላቢቶም ኣብ ኣፍ ሞት ዝርከቡ ኣሕዋቶም እምበር፡ ብነፋሪት ሸነን ኢሎም ነብ ኤውሮጳ ዝፈልሱ ስደተኛታት ኣየድህቡን እዮም፡፡ ከም ካልኦት ካህናት ኣብ ገዳም ዘይኮነ፡ ዝበዝሕ ግዜኦም ኣብ ገማግም ባሕሪ ኮለል ክብሉ የሕልፍዎ። እታ ሓንቲ መሳሪሒኦም ናይ ኢድ ተቀሳቃሲት ተለፎንን፡ ፈጣርን ጥራይ እዩ፡፡ ተለፎን ካብ ኢዶም ኣይፈልዩን፡ ኣብ መንበረ ታቦት ግን ብብዝሒ ኣይረኣዩን፡፡,, ድሕሪ ምባል ርእይቶ ሽፒግል ብኸምዚ ዝስዕብ ይቕጽል፡፡
,,ኣባ ንሙሴ ንመዓልቲ ክሳብ 150 ተለፎን ይቕበሉ፡፡ ቁጽሪ ተለፎን ናይ ኣባ ሙሴ ብስደተኛታት ከም ሓንቲ ክብርቲ ዓባይ ኣቕሓ እያ ትቁጸር፡፡ ኣብ ሊብያን ቱንዝያን ዝርከቡ ስደተኛታት ኩሎም ናቶም ተለፎን ኣለዎም፡፡ ስደተኛታት ጉዕዞኦም ምስጀመሩን፡ ኣብ ማእከል ባሕሪ ኮይኖም ማኣዝኖም ምስዝስሕቱን፡ ጃልባ ምስትስበርን ማዕብል ምስጸፎዖምን፡ ተቐዳዲሞም ነባ ሙሴ ይድውሉ። ኣብቲ ቀውጢ እዋን ዋሕሶም ኣባ ሙሴ ጥራይ እዩ፡፡ ኣባ ሙሴ ካብቲ ዝድወለሎም ክሳብ 150 ንመዓልቲ ዝኣክል ብዝሒ ተለፎናት፡ ብቑጽሩ መን ናይ መን ከምዝኾነ የለልይዎ፡፡ እቲ ቁጽሪ ናይ ሳተላይት ባሕሪ ከምዝኾነ ምስ ፈለጡ፡ ናይ ,ርድኡና, ኣውያት ከምዝኾነ ተረዲኦም ይጓየዩ፡፡ ንዝምልከቶም ኣካላት፡ ማለት ንሓይልታት ባሕሪ ናቶን ንሓይልታት ባሕሪ ኣትላትክን ንናይ ኢጣልያ ምክትታል ሓለፍቲ ዶባት ኣውያቶም የስምዑ፡፡ ረዳት ይሓቱ። ከምዚ ብምግባር ድማ ኣሽሓት ደቂ ሃገሮም ካብ ኣፍ ሞት ኣድሒኖም፡፡
ይኹንምበር፡ እቶም ነቲ ኣውያት ዝሰምዑ ሰበ ሰልጣን መንግስቲ ግን ኩሉ ግዜ ሓላፍነቶም ይፍጽሙ ማለት ኣይኮነን፡፡ ንኣብነት ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ኣብ ወርሒ መጋቢት 2011፡ 72 ኤርትራውያንን፡ ገለ ከኣ ኢትዮጵያውንን ዝሓዘት መርከብ ምስ ጠሓለትን፡ ብጀካ ሓደ ሰብ ኩሎም ምስ ጠፍኡን፡ ሓይልታት ሰሜን ኣትላንቲክ፡ ኣብ ሙሴ ብዝሓተትዎም መሰረት ግቡኦም ኣይፈጸሙን፡፡ ሀሊኮፕተራትን መራኽብን ናቶ፡ ስደተኛታት እናጠሓሉ እንከለው ርእየን፡ ኢደንን እግረንን ኣጣሚረን፡፡ ካብዚ እዋንዚ ንድሓር ድማ፡ ብጻዕሪ ኣባ ሙሴ ንመጀመርያ ጊዜ ኣብ ታርኽ ሰሜን ኣትላቲክ ገበን እተጻሪ ኮሚቴ ተመስሪታ እቲ ጉዳይ ውን ኣብ ገና ምጽራይ ይርከብ ኣሎ።
ኣባ ሙሴ ኣፍኣዊ ኣይኮኑን ግብራዊ እዩም፡፡ ሓላማይ ኣይኮኑን ተግባራይ እዮም። ንኤርትራውያንን ንኢትይጵያውያንን ኣሕዋቶም ንኽሕግዙ ኣብዚ እዋንዚ፡ ከም ኣግልጋሊ ኣምላኽ ኣብ ገተሰማኔ፡ ከም ካህን ኣብ ጀነቫ ተመዲቦም ኣለው።“ ክብል እቲ መጽሔት ርእይቶኡ ደምዲሙ፡፡
Pubblicato da Agenzia Habeshia per la Cooperazione allo Sviluppo a 00:36
Nessun commento:
Iscriviti a: Commenti sul post (Atom)


text:
ፃዕቒ ስራሕ ንልሙድ ሕማማት ኣእምሮ የቃልዕ መፅናዕቲ።
መቐለ ግንቦት 07/2010(ድወት) እዚ ኣብ ሃገረ ኣውስትራልያ ከተማ ሲድኒ ዝርከብ Black Dog Institute ዝተብሃለ ትካል ጥዕና ብመፅናዕቲ ዝረኸቦ ውፅኢት ምርምር ከም ዘመላኽቶ ፃዕቒ ስራሕ ንልሙዳት ዝበሃሉ ሕማማት ኣእምሮ ብ14 ሚኢታዊ ክውስኽ ይገብር ይብል። እዚ ኣብ The Lancet Psychiatry ዝተብሃለ ኦንላይን መፅሄት ዝተሓተመ መፅናዕቲ ከም ዘረድኦ እቶም ኣብ ማእኸላይ ዕድመ ኮይኖም ፃዕቒ ስራሕ ዘጋጥሞም ሰባት ንሕማማት ጭንቀትን ፅዕንዕንታን ከም ዝቃልዑ ተገሊፁ ኣሎ።
እዚ መፅናዕቲ ንምክያድ ኣብ ስራሕ ዓለም ዝርከቡ ልዕሊ 45 ዓመት ዝዕድመኦም ሰባት ተሳተፍቲ ኮይኖም እዮም። በዚ ድማ እቶም ኣብቲ መፅናዕቲ ተሳቲፎም ንዝተፈላለዩ ሕማማት ኣእምሮ ተቓላዕቲ ኮይኖም ዝተረኸቡ ሰባት ልዑል ፃዕቒ ስራሕ ዘለዎምን ኢሉ ውን ዓበይቲ ስራሕቲ ኣብ ምውሳን ዝነጥፉን ኮይኖም ተረኺቦም እዮም። ብርክት ዝበላ ትካላት ውን ኣብቲ ርእሲ ዘለዎን ፃዕቒ ሰራሕ መብዛሕትኡ መስርሒ ቦተአን ነዞም ሰባት ዝምችዋ ኮይነን ኣይተረኸባን ይብል እዚ መፅናዕቲ።
ነዚ መፅናዕቲ ዝቐረቡ ሰባት 6 ሽሕን 870 ልዕሊ 45 ዓመት ዝዕድመኦም እንትኾኑ መብዛሕቶም ፃዕቒ ስራሕ ዘለዎም ሰባት ድማ ኣብ ከባቢ 50ታት ዕድመኦም እንትበፅሑ ሓያለ ጭንቀትን ፅዕንዕንታን ሓዊሱ ንብርክት ዝበሉ ሕማማት ኣእምሮ ተቓላዕቲ ኮይኖም እዮም። ካብቶም ማእኸላይ ዝኾነ ፃዕቒ ስራሕ ዘለዎም ሰባት ድማ ብ14 ሚኢታዊ ብሕማማት ኣእምሮ ናይ ምጥቃዕ ዕድሎም ዝዛየደ እዩ ክብሉ ነዚ መፅናዕቲ ዝፀሓፉ ሓጋዚ ፕሮፌሰር ሳሙኤል ሃርቪይ ገሊፆም ኣለው።
ፍልፍል medical. net


text:
መራሕቲ ብኢንዱስትሪ ዝማዕበላ ሃገራት ጉጅለ 20 ኣብ ሜክሲኮ ከካይድዎ ዝፀንሑ ጉባኤ ዕዳጋ ገንዘብን ቁጠባ ዓለምን ንምርግጋእ ብምስምማዕ ኣኼብኦም ዛዚሞም።ክንድቲ ትፅቢ ዝተገበረሉ ኣይኮነን’ውን ተባሂሉ’ሎ።እቶም መራሕቲ ቅልውላው ዕዳ ኣውሮፓ ንምፍታሕ እውን ጭቡጥ ስጉምትታት ንምውሳድ ተሰማሚዖም ኣለው።
ኣብ ሜክሲኮ ወደባዊት ከተማ ሎስ ካቦስ ጉባኤኦም ከካይዱ ዝፀንሑ መራሕቲ ብኢኮኖሚ ዝማዕበላ ሃገራት ጉጅለ 20 ቁጠባዊ ዕብየት ንምስፍሕፋሕን ቅልውላው ዕዳ ኣውሮፓ ንምርግጋእን ውሳነ ኣሕሊፎም።
ገለ ተዓዘብቲ ዘይመንግስታዊ ትካላት ኣብ ጉዳያት ምንካይ ድኽነት ንፁር መፅብዓ ኣይኣተውን እንትብሉ ቀዳማይ ምንስቴር ብሪታኒያ ዴቪድ ካምረን ግን ንኣወንታዊ ጎኑ ኣጉሊሆም።እዚ ጉባኤ እዚ ንገሊኦም ሓደጋታት ቁጠባ ዓለም ጠጠው ዘበል እዩ ዝብል እምነት ኣለኒ ኢሎም።
እቶም ቀዳማይ ምንስቴር መራሕቲ እተን ዝማዕበላ ሃገራት ቁጠባ ዓለም ኣጋጢሙዎ ብዛዕባ ዘሎ ሓደጋ ብሓባር ምዝርራቦምን እቶም ዝርርባት ኣብ ዝቕፅሉ ሰሙናት እውን ኣብዝተፈላለዩ መድረኻት ከምዝቕፅሉን ገሊፆም።
ኣብቲ ጉባኤ ዝተኻፈሉ ናይ ፈረንሳይ ፕሬዝዳንት ፍራንስዋ ኦላንድ ኣብቲ ምይይጥ ምዕባለ እንተተርኣየ’ውን ንቕድሚት ብዙሓት ፈተናታት ከምዝፅብይዎም ገሊፆም።ንኢንቨስትመንት ገንዘብ ኣብ ምሕጋዝ፡ዕብየት ኣብ ምስጛምን ስራሕ ኣልቦነት ኣብ ምንካይን ኣብ ስምምዕ ምብፃሕ ኣገዳሲ እዩ ክብሉ ኣፅንኦት ሂቦምሉ።
እቶም ዝርርባት ክዕወቱ ወይ ዘይክዕወቱ ሃገራት ጉጀል 20 መፅብዕአን ኣብ ምዕቃብን በቲ ቅልውላው ኣዝየን ዝተሃሰያ ሃገራት ዓርሰ እምነት ንኽህልወን ኣብ ምግባርን ብዘለዎ ትርጉም እዩ ዝውሰን።ውፅኢት እቲ ጉባኤ ዝዕቀን’ውን ኣብ ገንዘባዊ ዕዳጋ ዓለም ብዝህልዎ ውፅኢት እዩ ተባሂሉ’ሎ።


text:
ትምቢት ዳኒኤል 2
ግዚኡ ነበክዱናጸር ነጊስሉ ኣብ ዝነበረሉ ዘመን እዩ። ኣማኸርቱ ስለ ዝደረኽዎ ሓደ ኣዋጅ ኣዊጁ። ብወርቂ ዝተለብጠ ምስሊ ኪገብር እም ኣብ ሓደ ቦታ ከቑሞ: ኩሉ ሰብ ድማ ኪሰግደሉ: ዘይሰገደሉ ድማ ተኣሲሩ ናብ ሓዊ ክድርበ ክእዝዝ እዩ ዝነበረ። እቲ ንጉስ ድማ ምኽሮም ስለ ዝሰመሮ: ሕራይ ብምባል ብሕጊ ሜዶንን ፋርስን ኣጽንዖ። እዚ ድማ ኣዝዩ ጽኑዕ ዝኾነ ሕጊ ምንባሩ የመልክተና። ኣዝዩ ነዊሕ ዝቅሞቱ ብወርቒ ዝተለበጠ: ኩሉ ሰብ ዝርእዮ ምስሊ ድማ ተገብረ። ብመሰረት እቲ ኣዋጅ: ነፍሲ ወከፍ ሰብ ድምጺ መለኸት ምስ ዝሰምዕ ፍግም ኢሉ ኪሰግድ ድማ ተነግሮ። ነዚ ድማ ኩሉ ተቀቢልዎ እዩ። የግዳስ እቲ ነዚ ኣዋጅ ዝተቀበለ ህዝቢ ካብ ፍርሂ ድዩ ወይስ ካብቲ ንንጉስ ዝነበሮ ኣኽብሮት: ወይስ ሞጎስ ንጉስ ብምድላይ ወይ’ውን ካብቲ ንጉስ ዝረኽቦ ጥቅሚ ስለ ዝነበረ እዩ ዝተፈልጠ ኣይነበረን። ሐደ ነገር ግና ግሉጽ እዩ ነይሩ: ነቲ ዝተነግረ ኣዋጅ ዝሰዓረ: ካብቲ ዝነበረ ኣካይዳ ዝወጸ: ካብቲ ህዝቡ ተፈልዩ መከራ ኪጸግብ ናይ ግድን እዩ። ነዚ ኣዋጅ ዘተግብሩ: ዝኸውን ዘሎ ዝጸናተዉ ኻድረታት ኣለዉ። ነቲ ዝተሰርዐ: ኩሉ ሰብ ንዝተቀበሎ ዝብድሁ: ኣንጻሩ ደው ዝብሉ ድማ ተቀላጢፍካ ናብ ንጉስ ንምምጻእ ዝተዓጥቁ: ገለ ተቖጺሮም ልኦት ድማ ብወለንታኦም: ዝሰርሑ ነይሮም እዮም። ስለ ዝኾነ ሓደ እካ ደፊሩ ንብጻዩ ንኽዛረብ ትብዓትን ምትእምማንን ዝረኸበ ኣይነበረን።
ገለ ንማንታይ ከም ዝትቀበልዎ ምስ ተሓትቱ ዝሃብዎ መልሲ እንተነይሩ: እንታይ ገዲሱና ነዛ ዘላ ተመሳሲልና’ዶ ንሓልፋ ወይስ ኣብ ርእስና ውርደት ከነምጽእ ዝብል እዩ ነይሩ። ገሊኦም ከኣ ደቀይ እሞ ብድሕረይ እንታይ ኩኾኑ እዮም: ዋላ እካ ኣነ እንተዘይተቀበልክዎ ምእንቲ ደቀይ ኪብል ኪገብሮ ይግደድ ዚብል እዩ። ካልኦት ከኣ ብዛዕባ ዝግበር ዘሎ ግዲ የብሎምን። ክሳብ ዘይተተንከፉ ሃዲኦም ክሳዕ ዝነበሩ እንታይ ይኸውን ኣሎ ዘገድሶም ኣይኮነን። ኣብ ከባቢኦም ዝግበር ዘሎ ንምፍላጥ ወልሓደ ህንጡዩነት የብሎምን። ገሊኣቶም ድማ ካብ ንጉስ ዝረኽብዎ ጥቅሚ: ዝጽበይዎ ሽመት ስለ ዘሎ ምስ ሕልናኦም እናትባእሱ ንዕኡንምርካብ ምስ ንጉስ ዝውጽኦ ኣዋጅ ክመሳሰሉ ምኽሮም ቆሪጾም እዮም። ገለ ከኣ መቅርብ ንጉስ እዮም: ስለዚ ዝገብሮ ምሕታት ከም ምጥላም ስለ ዝቆጽርዎ: ብዝተኻእሎም መጠን ስለ ቤተ ሰብ ኢሎም ዘይኣምንሉ’ውን እንተኾነ ምስ ዘሎ ኣካይዳ ኪሰማምዑ ከም ግድን ዝቆጸርዎ እዮም። ገለ’ውን ክም ብሃም ኣድጊ ዝተባህሎም ከይመርመሩ ዝተቀበልዎ: ትኽኽል ዝመሰሎም ብሓጎስ እሺ ዝበሉ የዋሃት ኣይተሳእኑን።
ኣብ ማእከል እዚ ኹሉ ምንዋጽን ቅለትን ግና: ምስ ዝወጸ ኣዋጅ ዘይተሰማምዑ: ንዝግብር ዘሎ ትእዛዝን ስርዓትን ድማ ዘይተቀበሉ ሰለስተ ሰባት ተረኺቦም። እዞም ሰለስተ ሰባት ነቲ ምኽንያቱ ብዘይተፈልጠ ሰብ ዝተቀበሎ ኣዋጅ: ስርዓት እምቢ ንምባል: ትኽኽል ከም ዘይኮነ ድማ ንምዝራብ ደው ዝበሉ እዮም። ኣንጻር ጌጋ ዝተዓጥቁ ናይ ኣምላኽ ሰባት። ገጽ ሰብ ዘየፍርሆም: ገጽ ሰብ ርእዮም ድማ ዘየድልዉ: ኣንጻር ሓሳብ ኣምላኽ ዝኾነ ንምቕዋም ግምባሮም ከም ዓረ ዝገበሩ ጀጋኑ። ከም ጊደዎን እካ ፈሪህካ ኣብ መጽሞቅ ወይኒ ስርናይ ከም ዝዝበጥ ዝፈልጡ እንተነበሩ: ምስ ሓሳብ ኣምላኽ ንዝጻላእ ልዕል ዝበለ ናይ ሰብ ኣጀንዳ: ካብ መዓሙቕ ዝኾነ ምኽሪ ንምቅዋም ህይወቶም ዝሃቡ ሓያላት ሰባት። እቲ ንኣምላኹ ዝፈልጥ ህዝቢ ከም ዝገብርን ከም ዝብርትዕን ዝተረድኡ መስተውዓልቲ። ክብረት ካብ ሰሜን ወይ ካብ ደቡብ: ወይ’ውን ካብ በረኻ ከም ዘይምጽእ ዝተረድኡ: የግዳስ እ/ሄር ንዝደለዮ ዘዋርድ ንዝደለዮ ድማ ዘኽብርን ዓስቢ ዝህብ ኣምላኽ ምኻኑ ዝተሰወጦም ብጹሓት ብኣምላኽ ብሩኻት እዩም ዝነበሩ። ንዘለዎም ምርዳእን ኣቓውማን ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ዘየእትዉ እዮም። ኩሉ ግዜ ሓንቲ ዝመልሶም: ምምስሳል ዘይፈልጡ ጽኑዓት እዩም። ካብ ናይ ንጉስ ኣዳኸርትን: ካብቲ ኣብ ቅድሚኦም ዝነበረ መክራ ዘይፈርሁ: ናይ ኣምላኽ ሓሳብን መገድን ከም መልህቅ ነፍሲ ዝሓዙ እዩም።
ነዚ ዝነበሮም መርገጺ ዝተረድኡ መቅርቦም ግና: ንሓቂ ደው ምባሎም ከም ትዕቢት ዝለ ዝቖጸርዎ ትሕት ክብሉ መዓድዎም። ነቶም ነቲ ግጉይ ዝኾነ ኣዋጅን ኣካይዳን ተቀቢሎም ዝሰዓቡ መታን ክጠቅሙ ድማ ብህድኣት ተመሳሲሎም: ዝተባህሎም እሺ እናበሉ ተጸሚሞም ኪሓልፉ ኣትሪሮም መኸርዎም። ገለን ከኣ መርገጺኦም ከም ዘይቅይሩ ምስ ኣስተውዓሉ: ከም መዕገርገርቲ ቖጺሮም ንዘለዎም ርክብ ዝቆረጹ ኣለዉ። ገለ’ውን ዘላገጽሎም ዘባጨውሎም: ከም ሰንባኣጥን ጦብያን ዝነዓቅዎም ኣብ ዝበጽሕዎ የብሎምን ኢሎም ዝሰሓቅዎም ኣይተሳእኑን። ገለ ከኣ ምርዳኦምን ትብዓቶምን ርእዮም ዝተቀበልዎምን ዘድነቅዎምን እካ እንተነበሩ: ደፊሩ ዝተጸምበሮም: ኣብቲ ዝነበሮም ኣምላኻዊ መርገጺ ምስኦም ዝተሰለፍ ግና ኣይነብረን። እዚ ኸኣ መግደራ እዩ።
እዞም ሰለስተ ሰባት ኣብ ቅድሚኦም ዝነበረ መከራ ዘየስተውዓሉ: ብሃውሪ ዝኸዱ ኣይነበሩን። የግዳስ ኣብ ኣምላኽ እምንተኦም ስለ ዝገብሩ ልቦም ጸኒዑ። ኣምላኽ ከም ዘናግፎምን ከም ዘኽብሮምን ልዕሊ ኽሉ ድማ ኣምላኽ ብእኦምን: በቲ ደው ኢሎምሉ ዘለዉ መገዲ ከም ዝኸብር ርጉጽነት ነይርዎም እዩ። ብኣንጻሩ’ውን ኣምላኽ ካብ ሞት ከናግፎም እንተዘይፈተወ: ስለ ስሙ ክሓስሩ ንሞት እንተኾነ’ውን ዝተዳለዉ እዮም። ህይወቶም ንኣምላክ ዝገበሩ: ምማት’ውን ንረብሓኦም ምኻኑ ዘስተውዓሉ ብጹሓት አዮም ነይሮም። ከም ኩሉ ሰብ ከይነብሩ ምኽሮም ስለ ዝቆረጹ: ስለ ስሙ መከራ ክጸግቡ ነዚ ሓሳብ ከም ኣጽዋር ስለ ዝሓዙ: ተቢዖም: “ኣምላኽ ከድሕነና ይኽእል አዩ: ከድሕነና እንተዘይፈተወ ድማ ነዚ ዘቆምካዮ ምስሊ ኣይንሰግዲን ኢና” በሉ። ልቦም ብኣምላኽ ስለ ዝተብዐ ድማ ተቢዖም: “ እ/ሔር ረዳእየይ እዩ: ሰብ’ከ እንታይ ከይገብረኒ በሉ” ልዕሊ ኩሉ ድማ ክብረት ካብ ሰሜን ወይስ ካብ ደቡብ: ውይ’ውን ካብ በረኻ ከም ዘይኮነ: ኣምላኽ ፈራዲ ሙኻኑ: ንሱ ንዝደለዮ ክብ ከም ዘብሎ: ንዘይደለዮ ድማ ከም ዘዋርዶ ተሰዊጥዎም ስለ ዝነበረ: ንንጉስ ኮነ: ነቲ ዝኣወጆ ኣዋጅ ከም ግዛዕ ኣይቆጸርዎን።
ብእምነት ደው ስለ ዝበሉ ሓይሊ ሓዊ ኣጥፍኡ። ኩራ ሰብ እይወሓጦምን። ጸጉሪ ርእሶም እንተኾነ ኣይቓደረን: ጨና ሓዊ’ውን ኣይሓለፎምን። ኣብ ቅድሚ ኩሉ ህዝቢ ንትእምርትን ንተኣምራትን ስለ ዝኾኑ: ነቲ ካብ ኣፎም ዝወጽእ ቃል ኩሉ ሰብ ንኽሰምዕ ኣእዛኑ ኣቅኒኑ። ኣምላኽ ስድራቅ ሚሳቕ ኣምላኽ ኣብደኔጎ ድማ ይባረኽ ተባሂሉ። ከም ኣምላኾም ዝበለ ከም ዘየለ ምእማን ኮይኑ። “ብዘይ እምነት ግና ሓደ እካ ንኣምላኽ ከስምሮ ዝኽእል የልቦን” ዝብል ቃል ኣባታቶም ሓቂ ኮይኑ። ነቲ ዘይርአ ተረዲኦም ስለ ዝነበሩ: ሓይሊ እታ ትመጽእ ዓለም ኣብ ህወቶምን ኣገልግሎቶምን ተገሊጹ። ከም ኩሉ ሰብ ብምኽሪ ሰብ ከይነብሩ ብእምነት ደው ስለ ዝበሉ: ኣብ ወለደኦም ንምስክርነት ኮኑ። ምስቶም ናይ እምነት ኣቦታት ተቆጺሮም: ንመዘከርታ ታሪኾም ተጻሒፉ።
ኣምላኽ ታሪኽ ክቅይር: ስሙ ኣብዛ ምድሪ ከጸውዕ ሒደት እዮም ዘድልይዎ። ኣብ ብዙሓት ተወኪሉ ኣይፈሊጥን: ብብዙሓት ድማ ምድሓን ኣይገበረን። ኣብ ገዛእ ርእሱን ኣብ ቅልጽሙን ስለዝተኣማመን: ሓደ’ውን ኣንተኾነ ንዑኡ እኹል እዩ። እዚ ኣብ ኣብርሃም: ሙሴ: ሲምሶን: ጊደዎን: ዳዊት..ተገሊጹ እዩ። ኣምላኽ ዝጠልቦ እንተሃለወ ልቡ ን ኣምላኽ ትሕጃ ዝሃበ: ርኹስ ከይትንኪ ከም ባህሊ ሰብን ከም ጥበብ ዓለም ድማ ከይነብር ብልቡ ዝሓለነ እዩ። ነዚ ከምዚ ዝበለ ሰብ: ኣምላኽ ኣብ ኩሉ መኽበር ስሙ ይገብሮ: ልዕሊ ህዝቡ ድማ የቀምጦ። ካብ ሓይሊ ሓዊ የናግፎ: ኣብ ቅድሚ ነገስታት ድማ የኽብሮ። ኣብ ኩሉ መመስገኒ ስለ ዚገብሮ: ሰባት መጎሱ ከም ዝደልዩ ይገብሮም። እቲ ኣብ ቅዱስ ቃሉ እተጻሕፈ ከምዚ ኪብል: “ክርስቶስ ኣባኹም ኪኸብ ንስኻትኩም ድማ ብእኡ ኽትከብሩ ነታ ዝተጸዋዕኩሙላ ጽውዓት ብቁዓት ክትኮኑ” ተፈጻምነት ይረኽብ።
ጻድቅ ብእምነቱ እዩ ዚንብር: ክፉእ ድማ ኣይፈርህን።
Posted by:
Samson Mehreteab
Mar 26, 2012
1 Comments
1059 Views


text:
እዛ "ብጽድቂ ምጽናዕ" እትብል ናይ መጽሓፍ ቅዱስ መጽናዕቲ መሰረታዊ ሓሳባ እቲ ኣብ ኢሳይያስ 54፣14 ዘሎ “ብጽድቂ ኽትጸንዒ ኢኺ” ዚብል ኮይኑ፣ ኣብ ኩሉ መዳያት ህይወትናን ኣነባብራናን ጽድቂ ኣምላኽ ክንግንዘብ ንምሕጋዝ ዝዓለመት እያ። ኣብቲ ጽድቂ ኣምላኽ ዚረኣየሉ ኣኻይዳ ክንጸንዕ፣ ነቲ ጽድቂ ኣምላኽ ዘይብሉ ድማ ካብ ህይወትና ከነወግዶ ትምህረና። በዚ ኸምዚ ምስቲ ኣምላኽ ክንኮኖ ዚደልየና እናተሰማማዕና፣ ብጽድቂ ኣምላኽ ክንዓቢ ክንጸንዕ ሓቢርና ክንጎዓዝ ኢና።
እተን ኣብዚ መጽናዕቲ እንርእየን ሸውዓተ ኣርእስታት እዘን ዚስዕባ እየን፣-
1. ቀዳምነት ንኣምላኽ
2. ስድራቤት ኣምላኽ
3. ወንጌል መንግስቲ
4. ሓሳብ ኣምላኽ ምህላው /ራእይ/
5. ብክርስቶስ ዘሎካ መንነት /ዕንቅፋታት ምስዓር/
6. ጥዑይ ስድራቤት
7. ፍጻሜኻ ምጽባቕ
ነዙ ንግባር ካብ ነፍሲ ወከፍና ዚድለ ነገር እንተሃልዩ እዚ ዚስዕብ እዩ፣-
1. ሕብረት ዝያዳ ንርእስና ዚጠቅም ስለዝኾነ ከየብኮርና ነቲ ትምህርቲ ክንከታተሎ።
2. ኣብቲ ዚግበር ምዝርራብ ኩሉ ነፍሲ ወከፍና ክንሳተፍ።
3. ዝያዳ ንሕብረትና ዚጠቅም ሕቶታትን ሓሳባትን ከነቕርብ ክንጋደል።
4. ደሃይ ሓድሕድና ክንገብር በዚ ድማ ንኣምላኽ ባህ ከነብሎ።
ሰናይ መጽናዕቲ፣ ኣምላኽ ምስ ሕብረትኩም ይኹን!!
Posted by:
Ebenezer Foundational Healing Church
Jan 13, 2012
3 Comments
2332 Views
Other christian_living


text:
ኣምበስ ተወልደ
ካብ ኣማኻሪ ልምዓታዊ ስፖርት ባሎኒ መቐለ
This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
ሰላም ደሓንዶ ቀኒኹም ተኸታተልቲ መፅሄት ውራይና ንሎሚ ናብ ዝበልክዎ ዝርዝር እንትሰግር ንጋንታታትን ቤተሰብ ጋንታታት መቐለን ወልዋሎ ዪኒቨርሲቲ ዓዲግራትን እንኳዕ ደስ በለኩም! ብምባል እዩ፡፡ ሰናይ ንባብ!
ኩዕሶ እግሪ ዓለም ለኻዊ ቋንቋ እዩ፣ ኩዕሶ እግሪ ማሕበረሰባዊ ሓድነት እዩ፣ ኩዕሶ እግሪ ዓለም ለኻዊ ኢንዱስትሪ እዩ፣ ወዘተ ኣጠቓሊልካ እንትርአ ኩዕሶ እግሪ ፖለቲካ፣ ቁጠባ፣ ማሕበራዊ፣ ባህላዊን ስፖርታዊን ንጥፈት ብምዃኑ ይግበአኒ በሃልቱ ብዙሓት እናኾኑ ካብ ዝመፅኡ'ውን ዝፀንሐ እንተኾነኳ ይግበአኒ ዝብሉ ስለዝግብኦም ጥራሕ ዘይኮነስ ግቡኦም'ውን ስለዝፍፅሙ እዩ፡፡
ሕብረተሰብን ኩዕሶ እግሪን
መሰረትን ደም ሰራውር ኩዕሶ እግሪን ሕብረተሰብ እዩ፡፡ ሕብረተሰብ ሃገራዊት ጋንትኡ እንትትፃወት ባንዴራ ሃገሩ እናንበልበለ ሃገራዊ መዝሙሩ ጎረርኡ ክሳብ ዝልሕትት ዓው ኢሉ ብምዝማር ሃገሩ ንክትስዕር ኣብ ኣህጉራዊን ዓለም ለኻዊን መድረኽ ደሚቓ ንክትወፅእ፣ ባንዴርኣ ልዕሊ ኹሉ ሓፍ ኢሉ ክምብልበል፣ ሃገራዊ መዝሙራ መሪሕ ካልኦት ኮይኑ ክዝመር ይድድግፍን ይፅሊን፡፡ ዓወት እንተጋጥም ብሚሒር ታሕጓስ ዕድመ፣ ፆታ፣ ትምህርቲ፣ ሃፍቲ፣ መዝነት ወዘተ ከይፈለየ እንትሕጎስ፣ ስዕረት ኣብ ዘጓንፈሉ እዋን ድማ ብሚሒር ሓዘን ይጉሂ፡፡
ደገፍቲን ኣባላት ጋንታን ጋንትኦም ንክትስዕር ገንዘቦም ጊዚኦም ሞራሎምን ሞይኦምን ብምውፋይ ጥራሕ ከይተደረቱ ኣብ ዘዝኾነ እዋን ይገብርዎ ኢልካ ናብ ዘይትግምቶ ምሒር ስምዒት ብምእታው ጋንትኦም ንክትስዕር ትእምርቲ ጋንትኦም እንትኸደኑ፣ እንትጥምጠሙን እንተምበልብሉን ብመዝሙር ጋንትኦም ተሰንዮም ሕብረ ምንቅስቓስ እንትገብሩ፣ ስዕረት እንተጓንፍ ሕርር ብጥስ ኢሎም ሓንሳብ ብዳይና፣ ካሊእ እዋን ብኣሰልጣኒ፣ ወይ ድማ ብኣመራርሓ ጋንታ ተዘየለ ብተፃወቲ ኣመኽንዮም ካብ ሜዳ ይወፁ፣ ደጊም ሕሩም ይብሉ ኣብ ቀፃሊ መን ክቕድሞም ኣብ ስታድዮም ትረኽቦም፡፡
ነዚ እዩ ድማ ሕብረተሰብ መሰረትን መሪሕን ስፖርት እዩ ዝበሃል፡፡ ተመልካቲ ዘይብሉ ስታድዮምን ዝናብ ዘይብሉ ክራማትን ሓደ እዩ፡፡ ስለዚ እዚ ይግበአኒ እንተበለ መን ክምጉቶ! ብሓቂ'ውን ዝግብኦን በዓል ዋናን እዩሞ ዝለዓለ ክብረት ዝወሃቦ እዩ፡፡ እስቲ ሓደ ክልተ ኣብነታት ሸው ከብል፡፡
ሃገርና ኢትዮጵያ ድሕሪ 33 ዓመታት ተሳትፎ ምሕላፍ ናብ ፅዋዕ ኣፍሪቃ ዝነበረ ምንቅስቓስ ንዘክር፡፡ ሃገራዊት ጋንታና ብ1974 ኣብ ሃገረ ሊቢያ ተኻይዱ ዝነበረ ውድድር ፅዋዕ ሃገራት ኣፍሪቃ ምስተሳተፈት ዳግም ናብቲ መድረኽ ዝተመለሰት ኣብ 2007ዓ/ም መፃረዪ ኔሩ፡፡ ነቲ መፃረዪ ኣብ ዝሓለፈትሉ እዋን ህዝቢ ኢትዮጵያ ዓበየ ነኣሰ፣ ተምሃረ ኣይተምሃረ፣ ከተመታይ ገጠረታይ፣ ሃፍታም ድኻ፣ መራሕቲ ተመራሕቲ ከይፈለየ ቀልብና፣ ዘረባና፣ ደርፍና መራኸቢ ብዙሃና፣ ኣከዳድናና ወዘተ ፅዋዕ ኩዕሶ እግሪ ሃገራት ኣፍሪቃ ከምዘነበረ እንትነስተብህል ሓያልነት ኩዕሶ እግሪ ምዕዛብ ይከኣል፡፡ ነዚ እዩ ድማ ህዝቢ ብዘለዓለ ብርኪ ይግበአኒ ዝብል፡፡
ኣብዚ እዋን ጋንታታት መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን ካብ ላዕለዋይ ሊግ ናብ ፕሪሚየር ሊግ ንምሕላፍ ኣብ ዝነበረን ግጥማት ደገፍቲ እተን ጋንታታት ጥራሕ ዘይኮኑስ ነበርቲ እተን ከተማታት ኮነ ኣብ ቀረባን ሩሑቕን ዝርከቡ ተወለድቲ እቲ ኸባቢ ዘተኣናገድዎ ታሕጓስን ጓሂን፣ ነዚ ስዒቡ ዝነበሩ ኣዎንታዊ ኮኑ ኣሉታዊ ተርእዮታት ኣብ መድረኽ ኩዕሶ እግሪ እንትንሪኦ፣ እቲ ህዝቢ ናብ ሓደ ቁርፀኛ መስርሕ እንተእቲኻዮ በዓል ዋናነቱ ከመይ ከምዘረጋግፅ ምስክር እዩ፡፡ እወ! ነዚ እዩ ድማ ሕብረተሰብ በዓል ዋናን ይግበአንን ዝብል፡፡
መንግስቲን ኩዕሶ እግሪን
እቲ ኻሊእ ይግበአኒ በሃላይን ብዘይካይስ በሃሊ በዓል ዋና መንግስቲ እዩ፡፡ ኣብዚ ሕዚ እዋን ዝኾነ መንግስቲ ድልየቱ ዓይነት ፖለቲካዊ እምነትን ኣካይዳን (Political ideology) ይሃልዎ ኩዕሶ እግሪ ከምብዋዛ ዝርኢ ኣሎ ኢልካ ምዝራብ ኣየድፍርን፡፡ ምኽንያቱ ኩዕሶ እግሪ ቀጥታዊን ዘይቀጥታዊን ፅልውኡ ኣብ ውሻጠ መንግስቲን ኣብ ዋኒን ፖለቲከኛታት ዘለዎ ተኽእሎ ምእታው ዓብዪን ዓጋቲ ዘይብሉን ብምዃኑ እዩ፡፡ ሓደ ክልተ ኣብነታት ከቕርብ፡፡
ኣብ ሓደ እዋን እዩ ኢሎምዎ መራሒ መንግስቲ ኣሜሪካ (ፕሬዚዳንት ሬገን) 1982 ዓ/ም/ፈ መበል 14 ፅዋዕ ኩዕሶ እግሪ ዓለም ኣብ ሃገረ ስፐይን እንትካየድ ነቲ ሃገሮም ዘየላትሉን ህዝቦም ግዲ ዘይገብረሉን ብኣንፃሩ ድማ ዓለም ብዓለማ አዒንታን ቀልባን ኣብ ስፐይን ዝገበረትሉ ውድድር ብኣጋጣሚ ክዕዘብዎ ዕድል ብምርካቦም እንትሓቱ ፅዋዕ ኩዕሶ እግሪ ዓለም ከምዝኾነ ይንገሮም፡፡
እቲ ሃገሮም ዘየላትሉ ዓለምለኻዊ መድረኽ ኣግሪሙሎም፡፡ ኣሜሪካ ዘየላትሉ ዓለም ምህላዉ ኣስተብሃሉ፡፡ ፕረዚዳንት ሬገን ናብ ሃገሮም ምስተመለሱ ካብ ዓለም ዝተነፀልሉ ዓይነት ስፖርት ኣብ ሃገሮም ንክዓቢን ክጥመትን ንሰብ ሞያ ብምእዛዝን ኣድላዪ ዝበሃል ዝለዓለ በጀት ብምስላዕን ኣሜሪካ ዘየላትሉ ዓለም ከይህሉ ገበሩ፡፡ ኣብዚ ሕዚ እዋን ሃገረ ኣሜሪካ ኣብ መድረኽ ኩዕሶ እግሪ ዓለም እንተወሓደ ክሳብ ርብዒ ፍፃመ ትረአየሉ ውድድር ናብ ምዃን በፂሑ ይብለኩም፡፡
ካሊእ ኣብነት ክውስኽ፣ ሃገረ ቻይና ብኢንዱስትሪ እናማዕበለት እንትትመፅእ ናብ ዓለም ዕዳጋ ክትኣቱ ደለየት፡፡ ቅድሚ ምእታዋ ግና ከመይ ከምትኣቱ ምኽሪ ደለየትሞ ካብ ሃገራ ቻይናን ሃገራት ምዕራብን ሰብ ሞያ ብምትእኽኻብ እንታይ ይሐሸኒ ኢላ ምኽሪ ሓተተት፡፡ ምኽሪ እቶም ሰብ ሞያ ድማ “ስምዒ ቻይና ዓለም ዝፈልጠኪ ብበዝሒ ህዝቢኺ እዩ፡፡ ፈለማ ምስ ዓለም ተላለዪ፡፡ ነዚ ድማ ዝቐለለን ፍቱንን ፈውሲ ኣብ መድረኽ ውድድር ፅዋዕ ኩዕሶ እግሪ ዓለም ወይ ኣብ ኦሊምፒክ ፀብለልታ ኣርእዪ፣ እንተኽኢልኪ ክልቲኡ ተዘየለ ሓዲኡ ንምስንዳእ ፈትኒ፣ ኣብዞም መድረኻት ዘለኪ ውፅኢት ንምህርትኺ ብቐሊሉ ብምልላይ ምስ ዓለም ዘራኽብ ገመድኪ እሰሪ ኣሽዑ ዓለም ብቐሊሉ ክፈልጠኪ እዩ ኢሎምዋ፡፡ ጌራቶ ድማ ኣብ መድረኸ ኦሊምፒክ ምስ ኣሜሪካ ክሳድ ንኽሳድ እናተሓናነቐት እንትትርከብ ብመዳይ ምስንዳእ ድማ መድረኽ ኦሊምፒክ ክተሰናድእ ቀኒዕዋ ኣብ 2008 መበል 24 ሓጋይ ኦሊምፒክ ቤጂንግ ኣሰናዲኣ፡፡ መሰናድኦኣ ዓለምና ዛጊድ መዘና ኣይረኸበሉን ዝተብሃለሉ ኦሊምፒክ ኣሰናዲኣ ዓለምን ቻይናን ተላለዩ፡፡ ሕዚ ቻይና ስራሕ (Made in China) ኣብዘይኣተዎ የለን፡፡ እወ መንግስቲ ካብ ኩዕሶ እግሪ ንፅል እንተይሉ ሳእቤኑ ከቢድ እንትኾን ቀሪቡን ምችው ባይታ ፈጢሩን እንተመፂኡ ዙርያ መለሽ ረብሓ ከምዘለዎ ምዕዛብ ይከኣል፡፡
በዓል ሃፍቲን ኩዕሶ እግሪን
ኣብ ዓለምና ሰብ ሃፍቲ ናብ ኩዕሶ እግሪ ምእታው ካብ ዝጅምሩ ልዕሊ ሓደ ሚእቲ ዓመትኳ እንትቑፀረ ኣብ ሃገርና ግና ዛጊድ ሸከም መንግስቲ ኮይኑ ይርከብ፡፡ ነዚ ቀንዲ ምኽንያቱ ድማ ኩዕሶ እግሪ ከም መሀደሲን ጊዜ መሕለፊን ጥራሕ ዝርአ፣ ካብ ሸማተር ኣወዳድባ ሊግ ክወፅእ ብዘይምኽኣሉ፣ ዛጊድ ኩዕሶ እግሪ ከም ሓደ ዘፈር ንግዲ ተጌሩ ስለዘርኣይን ሰብ ሃፍቲ ኣብ ኩዕሶ እግሪ ንክዋፈሩ ዘግብር መስርሕን ሕግን ብዘይምህላዉ እዩ፡፡
ተሞክሮ ዓለምና ከምዘረድአና እንተኾይኑ ግና መድረኽ ፕሮፌሽናሊዝም ኣብ ዝተቐልቀለሉ እዋን ሰብ ሃፍቲ ጠጒጎም ዝኣተውዎ ዓውዲ ዘፈር ንግዲ ምዃኑ ምርዳእ ይከኣል፡፡ ንኣብነት ኣብ ሃገረ ኮሎምቢያ ንዝነበረ ኩነታት እንትንዕዘብ
ኣብ መወዳእታ ካልኣይ ኲናት ዓለም ኣብ ሃገራት ላቲን ኣሜሪካ ኩዕሶ እግሪ ካብቲ ዝተገመተሉ ንላዕሊ ተቐባልነት ዝረኸበሉ እዋን ኔሩ፡፡ ነዚ ድማ ኣብ መጀመሪያ 1930ታት ሓደሽቲ ስታድዮማት ብምህናፆምን ከምኒ ሪቨር ፕሌት ዝበላ ጋንታታት ፅቡቕ ቅዲ ኣፀዋውታ ብምፅዋት ነቲ ኣጋጣሚ ክጥቀማሉ ብምኽኣለንን ኣብ ኩዕሶ እግሪ ዕሙቕ ፍቕሪን ስምዒትን ክፍጠር ኸኣለ፡፡ በዚ ኣጋጣሚ ብዙሓት ደቡብ ኣሜሪካዊያን ዳይረክተራት (ኣተሓባበርቲ) ካብ ቦነስ ኣይረስ ፕሮፌሽናል ጋንታታት ናብ ኮሎምቢያ ብምዕዳም ምሕዝነታዊ ግጥም ክገብሩ ምጅማሮምን እዚ ፍፃመ እዚ ዕዉት ብዝኾነ መንገዲ ብምዝዛሙን ነጋዶ ውሽጢ ዓዲ እቲ ኩነታት ስለዝመሰጦም መዋእለ ነዋዮም ብምምዳብ ፕሮፌሽናል ተፃወቲ ብምምፃእ ኣብ ኮሎምቢያ ፕሮፌሽናል ሊግ ክጣየሽ ጌሮም እዮም፡፡ ስለዝኾነ ድማ ኣብ መዘናግዒ ዘፈር ንግዲ ስፖርት ዘሎ መኽሰብ ዘዋፅእን ዝለዓለን ምዃኑ ተገንዘቡ፡፡
ይብለና ፊፋ ንመበል 100 ዓመት ምስረትኡ ኣብ ዘሰናድኦ መፅሓፍ (100 Years of football, the FIFA centennial book, 2004:81)
ናብ ትግራይ ንመለስሞ ነቲ ዝነበረ ኩነታት ብኣፅንዖት ንዘክሮ፡፡ እቲ ኩነታት ዝጀመረ ድሕሪ ፀወታ ጋንታታት መቐለን ባህርዳርን እንትኾን ኣብ መንጎ ጋንታት ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኑቨርሲቲን መቐለን ብቀጥታ ናብ ፕሪሚየር ሊግ ትሓልፍ ጋንታ ኣብ ምውሳን ዓብዪ ግደ ዝነበሮ ብምዃኑ ንመፍቀርቲ ኩዕሶ እግሪ ብሓፈሻ ንደገፍቲ ጋንታታት ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኒቨርሲቲን መቐለን ድማ ብፍላይ ብዝለዓለ ፅልውኡ ዘዕረፈ ኔሩ፡፡
ነቲ ፅልዋ ቀልጢፎም ዝተረድእዎ ግና ልዕሊ ዝምልከቶም መራሕቲን ኣብቲ ኩነታት ዝነበሩ ኣካላትን ኣብ ዘፈር ምፍራይ ጨርቂን ተዛመድቲ ተግባራት ጨርቂን ዝተዋፈሩ ወገናት ኔሮም ነቲ ኩነታት ኣፀቢቖም ብምስትብሃል ዝተጠቐምሉ፡፡ (ንዕዳጋ ስፖርት ኣመልኪተ ኣብ መፅሄት ውራይና ሕታም መበል 35 ለካቲት 2009፣ ገፅ 28/9 ምርኣይ ይከኣል)
በዚ መሰረት እቶም ትካላት ትእምርቲ፣ ማልያ፣ ሻርፕ፣ መንዲል ርእሲ፣ ቆቢዕን ካልኦት ንጋንታታት ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኒቨርሲቲን መቐለን ዝገልፅ ብምስራሕ፣ ብምስፋይ፣ ብምቕራብን ብምሻጥን ንሶም ከሲቦም ንኻልኦት ስራሕ ፈጢሮምን ጥራሕ ዘይኮነስ ነቲ ኩነታት ዝተፈለየ ዋዒ ንክህልዎ ጌሮምዎ እዮም፡፡ (ንዕዳጋ ስፖርት /ኩዕሶ እግሪ ኣመልኪተ ኣብ ካሊእ እዋን ክምለሶ እየ፡፡)
ኩዕሶ እግሪ ክንደየናይ መኽሰባይን ዘዋፅእን ዓውደ ዘፈር ምዃኑ ግና ናብ ካሊእ ምጥማት ዘድሊ ኣይኮነን፡፡ ኣብ ዝሓለፈ ኣብ ከተማና ከተማ መቐለ ዝነበረ ኩነታት እንትትዕዘብ ኩዕሶ እግሪ ኩሉ ነብሱ ንግዲ ከምዝኾነ ምርኣይ ይከኣል፡፡
እንኳዕ ደስ በለክን!
ጋንታታት ኩዕሶ እግሪ መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን ካብ ዝነበራሉ መድረኽ ውድድር ላዕለዋይ ሊግ ናብ ዝበረኸን ዝለዓለን ሊግ ኩዕሶ እግሪ ፕሪሚየር ሊግ ኢትዮጵያ ብምሕላፈን ካብ ደገፍተን ሓሊፉ ንብዙሕ ትግራዋይ ዘሐጎሰ ዓወት ብምምዝጋበን ደጊመ እንኳዕ ደስ በለክን ክብል ይፎቱ፡፡
ኣብ ዘበናዊ ውድድር ኩዕሶ እግሪ "ዓወት" ብሰለስተ ብርኪ መቒልካ ምርኣይ ይከኣል፡፡ ኣብ ክሊ ዘለኻዮ ሊግ ኮይንካ ፅዋዕ ምዕታር ዝለዓለ ዓወት ተባሂሉ ዝውሰድ እንትኾን እዚ ዓወት እዚ ድርብ ዓወት ሓዚሉ ስለዝመፅእን ጋንታ ናብ ቀፃሊ መድረኽ ውድድር (ካብ ብሄራዊ ሊግ ናብ ላዕለዋይ ሊግ፣ ካብ ላዕለዋይ ሊግ ናብ ፕሪሚየር ሊግ፣ ካብ ፕሪሚየር ሊግ ናብ ፅዋዕ ጋንታታት ኣፍሪቃ ወዘተ) ስለዘበርኽ ድርብ ዓወት ብምሕዛሉ ታሕጓሱ ዝለዓለ እዩ፡፡
ካልኣይ ዓወት ካብ ዝነበርካዮ ሊግ ናብቲ ልዕሌኻ ዘሎ ሊግ ምሕላፍ እንትኾን ኣብ ካልኣይ ብርኪ ዝስራዕ ዓወት እዩ፡፡ ብሰብ ዋና ጋንታ፣ ብኣባላት ኣመራርሓ ጋንታ፣ ብኣሰልጠንቲን ኣባላት ጉጅለ ኣሰልጠንቲ (Coaching staff) ደገፍቲን ኣጠቓላሊ ቤተሰብ ጋንታን ዘሐጉስ ፍፃመ ብምዃኑ ብዝለዓለ መጠን የሐጉስ፡፡ ኣብነት ንጋንታታት መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን ምጥቃስ ይከኣል፡፡ ፅዋዕ ኣይዓተራን ግን ካብዝነበርኦ ሊግ ናብ ፕሪሚየር ሊግ ብምብራኸን ዝነበረ ታሕጓስ ምርኣይ ይከኣል፡፡
ሳልሳይ ዓወት ጋንታ ኣብ ሓደጋ ምውራድ ፀኒሓ ከይወረደት እንትትተርፍ ዘሎ ሓጎስ ብቐሊሉ ዘይግመት እዩ፡፡ ስለዚ ኣብ ኩዕሶ እግሪ ዋላ መጠኑ ይፈላለ ኩሎም መሐጎስቲን ከም ዓወት ዝረኣዩን ፍፃመታት እዮም፡፡
ብርግፅ ኣብ ፕሮፌሽናልን ናብ ዕዳጋ ዝኣተወ ኩዕሶ እግሪ ዝወነኑ ሊጋትን ጋንታታትን ንኣብነት ኣብ ሃገራት ኣውሮፓ ናብ ቻምፒዮንስ ሊግ ምሕላፍ ባዕሉ ዝለዓለ ዓወት ተባሂሉ ዝውሰድ እዩ፡፡ ስለዚ እዞም ኣርባዕተ ዓወታት ብስምዒት ዝግለፁ ዓወታት ጥራሕ ዘይኮኑስ ጥቕሚ መኽሰብን እንጀራን ሓዚሎም ስለዝመፁ ኩሎም በቢ ደረጅኦም ዘሐጉሱ እንትኾኑ፣ ብኣንፃሩ ኣብ ሃገርና ድማ ሓጎስ'ምበር ብመዳይ ጥቕሚን እንጀራን ግና ዕዳን ዕንድዳን ከምዝኾኑ ኣስሚረ ናብቲ እዋናዊ ዋዒን ሓጎስን ክመልሰኩም፡፡
ጋንታታት መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን ናብ ፕሪሚየር ሊግ ብምሕላፈን ኩሎም ቤተሰብ ጋንታታት መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን፣ ህዝቢ፣ መንግስቲ፣ ቤት ፅሕፈት ጉ/መ/ስን ክልል ኮነ ከተማ፣ ፌዴሬሽን ኩዕሶ እግሪ ትግራይ ኮነ ኮሚቴታት ኩዕሶ እግሪ እተን ከተማታት፣ ኣብ ትግራይ ዝርከባ መራኸቢ ብዙሃንን ብሓፈሻ መፍቀርቲን ቤተሰብ ስፖርትን ትግራይ በዘን ጋንታታትን ተሓጒሶም እዮም፡፡
እወ ተተሓጎሱ ይግበኦም እዩ፡፡ እዚ ታሕጓስ ድማ ምንጪ ንቐፃሊ ተግባራት መተባብዒ'ምበር ኣብኡ ጠጠው ንምባል ኣይኮነን፡፡ እዚ ዓወት "ንዝነበረ ብዓወት ዘኸምበተ ንመፃኢ ከቢድ ዕማምን ተግባርን ዘሸከመ" ተጌሩ ክርአ ይግባእ፡፡ ስለዚ ጋንታታት ጊዚአን ኣብ ታሕጓስን ተሃድሶን ከባኽንኦ የብለንን፡፡ ኣብ ዓመቱ ዘፀልምት ዓወት ከይኸውን ሕዚ ምስራሕ ከድሊ እዩ፡፡
ፕሪሚር ሊግ ኢትዮጵያ
ብፌዴሬሽን ኩዕሶ እግሪ ኢትዮጵያ ካብ ዝመሓደሩ ውድድራት ብዓበይቲ ደቂ ተባዕትዮ ዝካየዱ ሰለስተ ሊጋት እዮም፡፡ ካብዚኦም ድማ እቲ ዝዓበየ ፕሪምየር ሊግ እዩ፡፡ ፕሪሚየር ሊግ ኢትዮጵያ ብ1990ዓ/ም ብ8 ጋንታታት ዝፈለመ እንትኾን ሕዚ 16 ጋንታታት ጠርኒፉ እናወዳደረ ይርከብ፡፡
ኣብ ውሽጢ ሓደ ሊግ ዝርከቡ ጋንታታት ኩሎም ተመሳሳሊ ብቕዓት፣ ሃፍቲ፣ ምውህላል ብሉፃት ተፃወቲ፣ ተሞክሮን ካልኦትን ኣብ ግምት ብምእታው እንትረአዩ ኣብ 3 ወይ 4 ጉጅለ ተመቓቒሎም ዝስርዑ እዮም፡፡
በዚ መሰረት እቶም ኣብ ቅድሚት ዝስርዑ ንፅዋዕ መንዓተረ ዝነሓንሑ ጋንታታት እንትኾኑ እቶም ካልኣይ ድማ ንዘይምውራድ ዝፃወቱ ጋንታታት እዮም፡፡ ኣብዞም ክልተ ጉጅለ ዝስርዑ ጋንታታት ውሑዳትን እንተበዚሖም ኣብ ነፍሲ ወከፎም ኣብ ጠንካራ ሊጋት 3 ወይ 4 እንትኾኑ ዝተረፉ ኩሎም ፅዋዕ ንምውሳድ ዘይሓስቡ ክንወርድ ኢና ኢሎም ዘይሰግኡ እዮም ይብልዎም፡፡ ኣብ ከም ኣውሮፓ ዝበሉ ዓበይቲ ሊጋት ድማ ንፅዋዕ መንዓተረ እንተዘይቀኒዕዎም ናብ ቻምፒዮንስ ሊግ ንምእታው ዝፃወቱ ከም ራብዓይ ጉጅለ ይስሰርዑ እዮም፡፡
እዚ ኩነታት ናብ ሃገርና ምልስ ኣቢልና እንትንሪኦ ንፅዋዕ መንዓተረ ንጋንታ ቅዱስ ጅወርጊስ ዝተገደፈ ኮይኑ ካልኦት ግና ዓቕመንን ኩነታተንን በቢጊዚኡ እናዓበየን እናወረደን ዝፅገማ ብምዃነን ሓዲኣ ካብታ ካሊእ ብመሰረቱ ትፍለ እያ ኢልካ ንምቕማጥ ዘፀግም እዩ፡፡ ንኣብነት ኣብዚ ዓመት እዚ ወረድቲ ጋንታታት ዝተፈለያ ኣብ መወዳእታ ፀወታ እንትኾና ካብ ምውራድ ናፃ ዝነበራ ውሑዳት ከምዝነበራ እንትንዝክር እቲ ኣፈላላይ ክሳብ ክንደየናይ ፀቢብ ከምዝኾነ ምርኣይ ይከኣል፡፡
ብወገን ጋንታ ቅዱስ ጅወርጊስ ኮይንካ እንትትሪኦ ብርግፅ እቲ ጋንታ በዝሒ ደጋፊን ፅዕንቶ ምፍጣር ተኽእልኡ ዓብዪ ኣብርእሲ ምዃኑ መንፈስ ሰዓራይነት (Winning sprit) ዘማዕበለ ካብ ምዃን ወፃኢ ብመሰረቱ እታ ሃገር ካብ ዘለዋ ብቕዓትን ክእለትን ብርኪ ኩዕሶ እግሪ ዝተፈለየ ክእለትን ዓቕምን ዘለዎም ተፃወቲ ኣለውዋ ንምባል ኣየድፍርን፡፡ እቲ ብወሳናይ መልክዑ ዘሎ ጉድለት ኣብ ካልኦት ጋንታታት ዘሎ ተስዓሪ መንፈስ እዩ፡፡
ስለዚ ጋንታታት መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን ከስምራሉ ዝግበአን ናብ ፕሪሚየር ሊግ እንትሓልፋ ብዓይነቱ ናብ ዝተፈለየን መሰረታዊ ኣፈላላይ ናብ ዘለሉ ሊግ ዘይኮነስ ካብአን ብመሰረቱ ናብ ዘይፍለይ ተመሳሳሊ ጋንታታት ናብ ዝርከብኦ ግን ድማ ሓደ ብራኸ ሓፍ ዝበለ ሊግ ይኣትዋ ምህላወን ክኣምናሉ ይግባእ፡፡
ብርግፅ ኣብ ፕሪሚየር ሊግ ዘለዋ ጋንታታት ካብ ሓደሽቲ ጋንታታት ዝሐሸ ልምዲ፣ ተሞክሮ፣ ብኣንፃራዊነት ልምዲ ዘለዎም ተፃወቲ፣ ብዳያኑ ዘይድፈሩ ብመጋጥምቶም ዝፍርሑ ተፃወቲ ክህልወን ከምዝኸእል፣ ዘድሊ በጀት ወዘተ ስለዘለዎም ኣናኢስካ ክረኣዩ ኣለዎም ማለተይ ኣይኮነን፡፡ ግን ድማ ብርኪ ኩዕሶ እግሪ ሃገርና ኣብ ተመሳሳሊ ስለዝርከብ ጋንታታት መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን ነቲ ኣለና ዝብልኦ ክፍተታት ንምምላእ ጥራሕ ጠመተ ብምሃብ፣ ኣብ ፈላሚ ዓመት ንዘይምውራድ ቀፃሊ ዓመት ናብ ማእኸል እናበላ ዝሰግራ ክኾና ኣለወን፡፡
በዚ መሰረት ኣብ መብዛሕትኡ ጋንታታት ሃገርና ዝርአ ናብ ፕሪሚየር ሊግ ምሕላፍ ማለት ናብ ዝለዓለን ዝኸበደን ሊግ ከም ምሕላፍ ብምውሳድ ዘለወን ፀጋን ጥንካረን ኣብ ግምት ከየእተዋ ጋንተአን ኣፍሪሰን ጋንታ እንትሃንፃ፣ ናብ ዓወት ዘብቅዕወን ተፃወቲ ብሓደሽቲ እናተተክኡ ዓመት ክልተ ዓመት ከይፀንሓ ቁልቁል እንትወርዳ እንሪኦ ተጓንፎ ኣብ ጋንታታትና ከየጋጥም ወሓለታት ኩና ንምባል እዩ፡፡
ብመሰረቱ ኩዕሶ እግሪ ማለት ብጋንታን ጋንታዊ ዕማምን ዘለዎ ብምዃኑ ጋንታዊ ጥንካረ ወሳኒ እዩ፡፡ ብርግፅ ብጣዕሚ ውሑዳት፣ ዝለዓለ ብቕዓትን ክእለትን ዘለዎም ተፃወቲ ጋንትኦም ናብ ዓወት ዘብቅዕሉ ኣጋጣሚ የለን ተዘይተብሃለኳ ንሶም'ውን መፃውቲ ስለዝደልዩ ደገፍ ካልኦት ምጥላቦም ኣይተርፍን፡፡
ስለዚ ጋንታታት ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኒቨርሲቲን መቐለን ፈለማ ዘለወን ጠንካራ ጎኒ ብምግምጋም ዘለወን ክፍተታት ይፈትሻ፡፡ ድሕሪዚ ብጣዕሚ ብዝተፀንዐን ዝተመረፀን መንገዲ ሓድነትን ስምረትን ጋንታ (Team Cohesion) ከየፍረስካን ከየጥፋእኻን ክፍተታት ክምልኡ ዝግብኦም ውሑዳትን ዝተኣመነሎምን ተፃወቲ ንምምላእ ብዝተፀንዐን ውሕሉል ብዝኾነን መንገዲ ጥራሕ ዘይኮነስ ሓድነትን ስምረትን ጋንታ (Team Cohesion) ብዘጠናኽር መንገዲ ክሰርሓ ተዘይፈቲነን ብስመ ምእታው ፕሪሚየር ሊግ ዝግበር ዕድጊት ገንዘብ ኣባኺኑ ሞራል ድዒኹ ናብ ዘየድሊ ኩርናዕ ስለዝግልፍ ሃየ ንምባል እዩ፡፡
ካልኣይ ዝለዓለ ጥንቃቐ ዝሓትት ኣብ ዓወት ዝቕልቀሉን ተቛደስቲ ዓወት ዘምፅእዎ ሓደሽቲ ሓሳባት ብስም ውሑዳት ደገፍ ስለዝመፁ ብውሕሉል መንገዲ ክተኣልይኦ ይግባእ፡፡ ተዘየለ ኣብ ዓወት ዝተቛደሰ ኣብ ስዕረት ኣቋዳሲ ኮይኑ ምምፅኡ ኣይተርፍን፡፡ ብስመ ጋንታታት ትግራይ ኢኹም ዝምፃእ ዘሎ ሽንገላ መሰል ደገፍ ኣይግድንን፡፡ እቱ ምንታይ ኣብ ላዕለዋይ ሊግ በይንኽን ጥራሕ ትወዳደራ ጋንታታት ትግራይ ከምዘይኮንክንን ከምዘይነበርክንን ዘክራ፡፡ ውፅኢት ስለዘለክን ጥራሕ እዩ ንኻልኦት መፈጠረን ኣረሲዑ መንገፍ ነጋፊኽን በዚሑ ዘሎሞ ዕዝብ ምባል ኣይኸፍእን፡፡ ተዘየለ ነታ ተፈጢራ ዘላ ጊዚያዊት ምልዕዓል ጠቕሊላ ስለተፀልምታ ጥንቃቐ ግበራ ክብል ይደሊ፡፡ ብዝተረፈ ግና ካብ ላዕለዋይ ሊግ ናብ ፕሪሚየር ሊግ ብምሕላፍክን ሕዚ'ውን ሓጎሰይ ክገልፅ ይፎቱ፡፡
ተገባባእቲ ዝበዝሕዎ ፍፃመ
ቀደም ቆልዑ ኮይና ሓደ ቖልዓ ዝኾነ ነገር እንተረኺቡሞ ንበይኑ ክገብራ እንተደልዩ ከይትገባብኡኒ ብምባል ዝረኸባ ነገር ንብሕቱ ይገብራ፡፡ ብኣንፃሩ ካልኦት ቀዲሞም ክንገባበአካ እንተይሎሞ ዝረኸበ ይርከባ እታ ዝተረኸበት ሓባራዊ ዋንነት ትኸውን ኔራ፡፡ እወ ቀደም ኣብ እዋን ቁልዕነት ዝነበረ ምግብባእ፡፡ ሎሚ ድማ መልክዑ ቀይሩ ኣብ ቖልዑ ዘይኮነስ ኣብ ዓበይቲ ኣብ ውልቀ ሰባት ጥራሕ ዘይኮነስ ብብርኪ ትካል ተገባባእቲ ስለዝረእኹ ትዕዝብተይ ከካፍለኩም ደልየ እየ፡፡
ኣብ ዝሓለፈ ፍፃምኡ ዝረኸበ ውድድር ኩዕሶ እግሪ ላዕለዋይ ሊግ ብዙሕ ኣብ ስፖርትን ኩዕሶ እግሪን ዘይልሙዳት ፍፃመታት ኣተኣናጊዱ ሓሊፉ እዩ፡፡ ካብዚኦም እቲ ሓደ ብስመ ክልልና ኣብ ፕሪሚየር ሊግ ተወካላይ የብላን ብዝብል ዝነበሩ ዓመት መመላእታ ምንቅስቓሳት ልዕሊ እተን ጋንታታት ጋንታ ኮይኖም ክፀንሑ ዝገበረ ነይሩ፡፡ ካልኦት ይዕዘቡና ከይበሉ ጥራሕ ዘይኮነስ ዝተብሃለ ተተብሃለ'ውን ፀማም እዝኒ ብምሃብ ምስተን ጋንታታት ኮይኖም ብምዝዛሞም ልክዕ ከምተን ጋንታታት እቲ ዓወት ናትና ዓወትን ውፅኢት ስራሕናን ክብሉ ሰሚዕናዮም ኢና፡፡
እቲ ኻሊእ መግለፂ ምግብባእ ኣብ መንጎ ጋንታታት መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን ዝነበሩ ግጥማት ስም ክርስትና ዝነበሮም እንትኾን ሓንሳብ ደርቢ ትግራይ፣ ካሊእ እዋን ደርቢ ሕውነት እናተብሃሉ ሓሊፎም እዮም፡፡ ሕምባሻን ጥሕሎን ኣብ መኣዲ ስታድዮም ቀሪቦም ክልቲኦም ኣምበላትን ተገባባእቲን ክቋደስዎ ተጌሩ እዩ፡፡ ኣብዚ ግና እዞም ሱም ክርስትናታት ንምንታይ ኣብ ጋንታታት ሽረን ኣኽሱምን ኣይሰርሑን?
ትንሳኤ ኩዕሶ እግሪ ትግራይ ብስራት ተገባባእቲ
ነቲ ወርቃዊ ቃል "ትንሳኤ" ዝብል ቃል ሰሚዑ ፍስሃን ባህታን ዘይስምዖ ሰብ ይህሉ እዩ ኢለ ኣይግምትን፡፡ እዚ ወርቃዊ ቃል ተደጋጊሙ ክንሰምዖ ብምቕናይና ንበሃልቱ ፍስሃ ወደስታ፣ ንሰማዕቱን ኩዕሶ እግሪ ትግራይ ብተግባር ንዝፈልጥዎን ድማ ኣብ ሰሙነ ዋዒ ውድድራት ድዩ ተንሲኡ ዝብል ሕቶ ዘልዓለ እዩ፡፡
ኣብ ከባቢ መወዳእታ ውድድራት ላዕለዋይ ሊግ ኢትዮጵያ ጉጅለ ሰሜን ብፍላይ ኣብ መንጎ ጋንታታት ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን መቐለን ዝነበረ ቅርርብ ነጥቢ ዝፈጠሮ ዋዒን ካልኦት ጎናዊ ስምዒታትን ተመልካቲ ናብ ስታድዮማት ክውሕዝ ዘግበርዎ ኩነታት ምፍጣሩ ዝዝከር እዩ፡፡
ትንሳኤ ኩዕሶ እግርና ኩሉ ዝምነዮን ዝደልዮን ጥራሕ ዘይኮነስ እማን ዘተግብር ኣካል እንተረኺቡ ንድሕሪት ከምዘይብል ብተግባር ዝተርኣየ እንትኾን ብዝኾነ ሰሙናዊ ኣጋጣሚታት ዝፍጠር ዋዒ ግና ኣብቲ ዝለዓ ሸቶ በፂሕና ኢና ኢልካ እሞ ድማ ብመፅናዕቲ ዘይኮነስ ኣብ ስታድዮም በዝሒ ሰብ ብምምፅኡ ጥራሕ ሪኢኻ ብስራት ትንሳኤ ምብሳር ግና ካብ ትዕዝብቲ ወፃኢ ትርፉ ኪሳራ እዩ፡፡
ንምዃኑባ ትንሳኤ ማለት እንታይ ማለት እዩ? ብርኪ ዕብየት ኩዕሶ እግሪ ክልልና ብንፁር ይፍለጥዶ? ኣበይ ኔሩ ናበይ ብምብፅሑ እዩ ዝተንስአ? ኣሻብን እንታይን ተሰሪሑሉ እዩ ተንሲኡ? ኣብ ትግራይና ክንደይ ፕሮጀክት ኩዕሶ እግሪ ኣለዋና? ንሰንከ ዓቕሚ ክልልን ሃገርን ብዘፍቀደ መጠን ኣብ ምንታይ ብርኪ ይርከባ? መለማመዲን መፃወቲን ኩዕሶ፣ ዕጥቂ (እንተወሓደ ማልያ፣ ቁምጣን ሸራ ጫማን) ኣለወንዶ? ኣሰልጠንቲ እዘን ፕሮጀክቲ ብቕጥዒ ይጥመቱዶ? ሕቶ መተባብዒ ገንዘብ ኣይተውሃበናን እናበልካ ዘተንስእ ስራሕ የስርሕዶ? ፕሮጀክት ተባሂሉ ተወዲቡን ተጣይሹን ዘሎ ምሩፃት ተፃወቲ (Elite Players) ዘፍሪ ድዩ? ኣሰልጠንቲ ንከሰልጥኑ እኹል ሞያዊን ማቴሪያላዊን ደገፍ ይረኽቡዶ? ተለማመድቲ እኹል መለማመዲ ጊዜን ስፍራን ኣለዎምዶ? ኣብ ከተማ መቐለኳ ጥራሕ እንተወሲድና ዝርካበን ዳርጋ ኩለን ክፍቲ መፃወቲ ሰገናት (ቆልዑ) ከይፃወቱለን ተጌረን ተሓፂረን ወይ ኣብ ማእኸል ኮፍ መበሊ ተጌሩለን እንትትሪአን እቲ ትንሳኤ ኣብ ፅርጊያ ብምፅዋት ድዩ? ኣብ ትሕቲ እተን ናብ ፕሪሚየር ሊግ ዝሓለፋ ኮነ ዘይሓለፋን ጋንታታትን ካልኦትን ዝርከቡ ተተካእቲ ሰገናትን ዓበይቲ መናእሰይን እኹል መድረኽ ውድድር ነዳልየሎም ኣለናዶ? ኣብዚ ሕዚ እዋን ንዘሎ ኣሉታዊ ዝንባለታትን ስምዒታትን መን እዩ ሓላፍነት ክወስደሉ? እቲ ብናይ ባዕሉ ኩነታትን ምኽንያታትን ዝተልዓዓለ ደጋፊ መንስኤ ትንሳኤ ኢኻ እናተብሃለ ኣብ በሃልቱ ዘለዎ ኣረኣእያ እንትትርኢ ካብ ምግብባእ ምስራሕ ይሓይሽ፡፡
ካሊእ ዝተነገረና ድማ እዘን ጋንታታት ናብ ፕሪሚየር ሊግ ንክትኣዋ ብሙሁራንን ሰብ ተሞክሮን ብዝተገበረ ፃዕሪ ዝመፀ ውፅኢት ከምዝኾነ እዩ፡፡ ፅቡቕ ንበልሞ ጋንታ ኣኽሱም ንምውራድ ገት ገት ኣብትብለሉ እዋን ንምንታይ ጠማቲን ፀዓሪን ስኢና፡፡ ንምንታይከ ተጓንያ! ጋንታ ሽረ ልዕል ውርድ ኣብትብለሉ እዋን ደገፍ ሙሁራንን ሰብ ተሞክሮን ንምንታይ ተፈልይዋ? ክንምልሶም ዝግብኡና ሕቶታት እዮም፡፡
በዚ በለ በቲ እቲ ቀንዲ ውራይ እቶም መሰረታዊ ተግባርካ ንጎኒ ገዲፍካ ኣብ ዝተዓወታ ጋንታታት ጥራሕ ተለጢፍካ ምግብባእ ዘለቔታዊ ዓወት ዘየምፅእን ስም ዘይተክልን እዩ፡፡ ካብ ኣብ ዝተረኸበ ዓወት ምግብባእ፣ ኣማቕሉኒ ምባል ወይ ሳላና እየን ኢልካ ዘይፃዕርኻ ምቁማት ክስራሕ ዝግብኦ ብኣዋጅ ዝተውሃበና ዕማም ምዕማም ኣማራፂ ዘይብሉን ናብ እማን ትንሳኤ ዘእቱ ስራሕ ተዝስራሕ'ምበር ኣብ ስሩሕን ቁሩብ መኣዲን ምግብባእ ኣይግድንን፡፡
መጠቓለሊ
ኩዕሶ እግሪ ትግራይ ንክዓቢን ክትንስእን ዝፀልእ ሰብ የለን፡፡ ትንሳኤ መስርሕ'ምበር ፍፃመ ኣይኮነን፡፡ ኣብዚ ሕዚ እዋን ተፈጢሩ ዘሎ ኩነታት ንትንሳኤ ክጥቀም ንዝደለየ ምችውን ትንሳኤ ንምብሳር ስጉሙ ዝጀመረ ተግባር ብምዃኑ ዝምልከተኩም ኣካላት ቁርፀኛ ውሳነ ዝሓተኩም እዋን እዩ፡፡
ኩዕሶ እግርና ተንሲኡ ክንብል እንተኾይና ኣብ ሃገራዊት ጋንታና ኣብ ፕሪሚየርን ላዕለዋይን ሊጋት ዝርከባ ካልኦት ጋንታታት ሃገርና ዘለና ብፅሒት ተፃወቲ ብዝለዓለ መጠን እንትነበርኽ እዩ፡፡
እዙይ ንምግባር ድማ ቅድም ቀዳድም በቲ ተፈጢሩ ዘሎ ውፅኢት ከይዓገብካ ንዘለቔታዊ ዕብየት ቁርፀኛ ውሳነ ምውሳን፡፡ ቀፂሉ ዝመፅእ ካብ መፅናዕቲን እሂን ምሂንን ወፃኢ ዝመፅእ ዕብየት ከምዘየለ ምእማን፡፡ ነዚ እዩ ድማ ኣሜሪካ እንታይ እዩ ሓይሊኺ ኢሎምዋስ መፅናዕቲ (Research) ኢላ ዝበሃል፡፡ ስለዚ ካብቲ መፅናዕቲ ዝተረኸቡ ግብኣታት ብምጥቃም ናብቲ እንምነዮን ዝበሃል ዘሎን "ትንሳኤ" ምብፃሕ ይከኣል እዩ፡፡ እንተዘየለ ርግፀኛ ዘይኮነ ትንሳኤ ተመሊሱ እንትጉዘኸ እንታይ ክነመኽኒ? ኢለ ክሰናበት፡ ሰናይ ቅንያት፡፡


text:
ዋና መምረፂ
ሓገዝቲ ሰነዳት
ሕትመታት
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ዘመናዊ ህንፀት ስርዓት መረዳእታ ንምጥንኻር ንክኢላታት ሙያዊ ዓቕሚ መዕበይ ስልጠና ሂቡ።
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ንክኢላታት መሓውር ወረዳታትን ከተማታትን ኬዝቲም ማዕኸን መረዳእታን ኩለመዳያዊ ኣጠቃቕማ ዘመናዊ ህንፀት ስርዓት መረዳእታ፣ ኣብ ሓደሽቲ ኣዋጃት ኣታዊ ምምሕዳር ግብርን መሰረት ዝገበረ ስልጠና ተዋሂቡ።
ንሰልጠንቲ ኣብ ኣወሃህባ ግልጋሎት ዓማዊል፣ ኣተኣኻክባ፣ ኣወዳድባን ኣጠቓቕማን ስርዓት መረዳእታ ብኣሰር ኣፃብዕቲ ዝተደገፈ መለለይ ቑፅሪ ከፈልቲ ግብሪ ብኸመይ ከም ዝወሃብን ኣብ መዓልታዊ መፅናዕቲ ነጋዶን ገዛ መካረይትን መረዳእታ ኣብ ምእካብን ከም ቀንዲ ፀገማትን መፍትሒኦምን መሰረት ዝገበረ ብማንዋል ዝተደገፈን ኣብቲ ሰልጠና ክቐርብ ከምዘተገበረ መተሓባበሪት ኬዝቲም ማዕኸን መረዳእታ በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ወ/ሮ ኣልጋይነሽ ኣሰፋ ገሊፀን።
ምስ እዚ ተተሓሒዙ ልዕልነት ሕጊ ንምርግጋፅ ሕጋውነት ብምስፋን ኣካብነት ክራይ ዘዳኽም ኣሰራርሓ ዘመናዊ ሓዱሽ ቴክኖሎጅ ዝተኣታተወ ስርዓት መረዳእታ ምውሳንን ምእካብን ግብሪ (TITCOS) ብምትእትታው ንተገልጋልቲ ቁልጡፍን ግዜ ቆጣብን ኣብ ሙሉእ ትግራይ ሓደ ዓይነት ውሳነ መጠን ግብሪ ብምትእትታው ዘስርሕ ዓቕሚ ከምዝፈጠረሎም ተሳተፍቲ ሰልጠንቲ ኣይተሃይላይ ሃይሉ ፣ወ/ሮ ሂወት ታደለ ፣ ኣይተሽሻይ ተኪኤተዛሪቦም።
ኣብ መወዳእታ ገምጋም ኣፈፃፅማ 2009 በጀት ዓመት ብምርኣይ ትልሚ 2010 በጀት ዓመት ተመያይጦም ከፅድቁ ተገይሩ።
ደጋፊ ከይዲ ስራሕ ርክብ ህዝቢ
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ
- ንደረጃ ‘ለ’ ኸፈልቲ ግብሪ ናይ ግብሪ መኽፈሊ እዋን ካብ ሓምለ 01/2008 ክሳብ ጳጉሜን 05/2008 ምዃኑ፣
- ንደረጃ ‘ሀ’ ኸፈልቲ ግብሪ ናይ መኽፈሊ እዋን ድማ ካብ ሓምለ 01/2008 ክሳብ ጥቅምቲ 30/2009 ምዃኑ እንዳዘኻኸርና ግብሪ ብእዋኑ ብምኽፋል ሃገራዊ ግቡእና ንዋፃእ፡፡
በዝሒ ጎብነይቲ
We have 33 guests and no members online


text:
ኤርትራ ንልዕሊ ኹሉ ቀዳምነት ሰሪዓ ትዛረበሉ ጉዳይ- ጉዳይ ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን'ዩ ክብሉ ፕረዚደንት ኢሰያስ አፈወርቂ ገሊፆም።
ጉዳይ ናይቶም ኣብ ገማግም ባሕሪ ኤርትራ ተታሒዞም ዝተባህሉ እንግሊዛውያን'ውን ሓደ ካብቲ ነቲ ቀንዲ ጉዳይ ዶብ ክንርስዕ ዝግበር ህቃነታት'ዩ፡ ይኹን'ምበር ኤርትራ ንዕኦም ብዝምልከት ካብ ሕጊ ወፃኢ ስጉምቲ አይተወስድን'ያ ኢሎም።
ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ምስ መሓውራት ዜና ኤርትራ ቃለ-መጠይቅ ዝገበሩ ፕረዚደንት ኢስያስ አፈወርቂ ብዛዕባ'ቲ ኣብ ሰሜን ኣፍሪቃን ማእኸላይ ምብራቅን ተኸሲቱ ዘሎ ኩነታት ብዝምልከት እቲ ጉዳይ ናይ ደገ ምትእትታው ዝፈጠሮ ዕልቅልቅ'ዩ ክብሉ ገሊፆም።
ብዛዕባ ፈለግ ናይል ብዝምልከት ሃብቲ ማይ ኣብ ረብሓ ኹሉ ህዝብታት ክውዕል ምእንቲ ኣብ ሓደ መአዲ ኮፍ ኢልካ ምርድዳእ ከምዘድሊ ገሊፆም፡ ህዝቢ ኢትዮጵያ ክጥቀመሉን ዓይነት ህይወቱ ከመሓይሸሉን መሰሉ'ዩ ኢሎም።


text:
መንበሪ-ገዛ
ኣብ ከም ቨስተሮስ ዝኣመሰላ ዓበይቲ ከተማታት፡ ዝተፈላለየ መንበሪ-ከባቢታትን፡ ቪላታት፡ ዝካረን ዝሽየጥብ ኣባይቲ ክህሉ ንቡር እዩ። ኣብ ቨስተሮስ ገዛ ክትካረዩ እትደልዩ ሰባት ብመጀመርያ ምስቲ
ሚመር ተባሂሉ ዝፍለጥ ብምምሕዳር ናይቲ ከተማ ዝውነን ትካል ክራይ-ኣባይቲ ምርኻብ ከድልየኩም እዩ። እዚ ትካል'ዚ ኣብ ማእከል ከተማ ቨስተሮስ ዝርከን ብጠቕላላ 11200 ኣባይቲ-ክራይ የመሓድር።
ትካል ክራይ-ኣባይቲ ቨስተሮስ ዝህነጽን ዝተሃንጸን መሬት ናይቲ ከተማ የመሓድር። ንሓደስቲ ገዛውቲ ናይ ምስራሕ ውጥናት ዝምልከት ከኣ፡ እኹል ሓበሬታ ኣለዎ። ኣብ
መርበብ-ሓበሬታ ትካል ክራይ-ኣባይቲ ቨስተሮስ ዝርዝር ሓበሬታ ብዛዕባ ግላውያን ትካል ክራይ-ኣባይቲ ክትረኽቡ ትኽእሉ።
ካልእ ቋንቋታት ዝዛረቡ ተቐማጦ መን ኣለዉ ኣብቲ ቦታ
ካብቶም ኣስታት 147000 ዝኾኑ ነባሮ ከተማ ቨስተሮስ፡ 26000 ካብ ሽወደን ወጻኢ ዝተወልዱ እዩም። ነቶም ካብ ከባቢ ሽወደን ካብ ዝርከባ ሃገራት ዝመጹ ወጊንካ፡ ካብዚ ዝተጠቕሰ ዙጽሪ ስደተኛታት እቶም ዝበዝሑ ካብ ዕራቕ፡ ኢራን፡ ሶማል፡ ቱርኪ፡ ቦስንያን ሀርዞጎቪንያን ዩጎስላቭያን ዝመጹ እዮም። ንናይ ስካንድናቭያ ቋንቋ ወጊንካ፡ እቶም ኣብ ከተማ ቨስተሮስ ብብዝሒ ዝዝረቡ ቋንቋታት ዓረበኛ፡ ስፓኛ፡ ሶራኒን ሶማልያን እዮም።
እቶም ቋንቋ ኣዲኦም ሽወደን ዘይኮነ ተመሃሮ፡ ናይ ቋንቋ-ኣደ ትምርህቲ ከም ዝወሃቡ ይግበር። ነዚ ዘመሓድር ከኣ፡ እቲ
ብማእከል ክልተ ቋንቋነት ዝፈልጥ ትካል እዩ። እዚ ትካል'ዚ ንተመሃሮ መባእታውን ካልኣይን ደረጃ ከይተረፈ ናይ ትምህርቲ ድጋፍን ምኽርን ኣብ ማሃብ ይነጥፍ።
ማሕበራትን ምትእኻባትን
ኣብ ከተማ ቨስተሮስ ዝተፋላለያ ማሕበራት ኣለዋ። ንኣብነይ ማሕበር ባህላዊ ጉዳያት፡ ስፖርታዊ ንጥፈታት ከምኡ ውን ማሕበር ጥሮተኛታት የጠቓልላ። ኣብ
መዝገብ-ማሕበራት ናይቲ ከተማ ዘገድሰኩም ማሕበር ንምድላይ ባዕልኹም ክትገናጽሉ ትኽእሉ ኢኹም።
ኣብዚ ከተማ'ዚ ብርክት ዝበላ ሽወደናውያንን ስካንድናቭያውያን ሃይማኖታዊ ማሕበራትን ምትእስሳራትን ይርከባ። ኣብ ከተማ ቨስተሮስ እዘን ዝስዕባ ኣብያተ-ክርስትያን፡ ምትእኽኻባትን ማሕበራትን ይርከባ፡-
- ቦስንያዊ ኢስላማዊ ምትእኽኻብን ባህላዊ ማእከልን
- ሶርያዊ ኦርቶዶክሳዊ ቤተ-ክርስትያን
- ኢስላማዊ ባህላዊ ማእከል ቨስተሮስ
- መስጊድ ቨስተሮስ
- ኢስላማዊ ማእከል ቨስተሮስ
- ካቶሊካዊ ሃይማኖታዊ ማሕበር ቮር ፍሩስ
- ማርያ ፎሽ ካቶሊካዊ ሊበራላዊ ቤተ-ክርስትያን ቨስተሮስ
- ሳልቫዶራዊ ርእሰ-ጳጳሳ ኦስካ ኦ ሮመሮ
ኣብቲ ከባቢ ብቐረባ እንታይ ይርከብ
ማእከል ከተማ ቨስተሮስ ብሓደስቲ ዘመናዊ ህንጻታትን፡ ጥንታዊ ታሪኻዊ ህንጻታትን ዝወቀበ እዩ። ኣብ ማእከል ከተማ፡ ብርክት ዝበለ ድኳናትን ኣብያተ-መግቢ ይርከብ። ኣብ ጫፋት ናይቲ ከተማ ከኣ፡ ዓቢ ትካል ዕድጊ ንብረት ማለት ኢክያ ይርከብ። ቤት-ጽሕፍተ ዕዮ፡ ቤት-ጽሕፈት ማዕከን ማሕበራዊ ውሕስነትን ማሕበራዊ ቤት-ጽሕፈት ማምሕዳር ከተማን ኣብ ማእከል ከተማ ተደኲኖም ይርከቡ። ምምሕዳር ከተማ ኣብ ሕምብርቲ ከተማ ቨስተሮስ ዝርከብ ኮይኑ ክትኣትዉ እንከለኹም ብቋንቋታት ፊንላንድ፡ ዓረብን ሶማልን ናይ ቋንቋ ሓገዝ ክትረኽቡ ትኽእሉ። ብዜካ'ዚ ንሓደስቲ ስደተኛታት ዝቕበል
ቤት-ጽሕፈት ምውህሃድ ኣብ ሕብረተ-ሰብ ውን እብታ ከተማ ይርከብ።
ኣገልጎት ክንክን ወይ ሕብሐባ ቆልዑ
ካብ 1 ክሳብ 5 ዓመት ዝዕድሚኦም ህጻናት ናይ መውዓሊ ህጻናት ቦታ ከም ዝወሃቦም ይግበር። ዳርጋ ኣብ ኩሉ ከባቢታት ናይታ ከተማ፡
መውዓሊ-ህጻናት ይርከብ።
ክፉት ምወዓሊ-ህጻናት መራኸቢ-ማእከል ውለድን መላለዪ ማእከላት ህጻናትን ወልድን እዩ። ክፉት መውዓሊ-ህጻናት፡ ብምምሕዳራዊ ኣካል ማእከል ስድራ-ቤታት ዝእለ ኮይኑ፡ ምስ ማእከል መቀበሊ ሓካይም ኣዴታት፡ ጥዕናዊ ማእከል ህጻናት፡ ትምህርትን ምምሕዳር ማሕበራዊ ጉዳያትን ብምትሕባብር ይሰርሕ። ሓደስቲ ስድተኛታት ህጻናት ናብ
ትካል ኦሪጎ ድሕሪ ምምልካት እዮም ዝሰማምዖ መውዓሊ-ህጻናት ከም ዝምደበሎም ይግበር።
ናይ መባእታን ካልኣይን ደረጃን ኣብያተ-ትምህርቲ
ኣብ ከተማ ቬስተሮስ፡ መንግስታውን ናይ ግሊ
መባእታዊ ከምኡ ውን
ናይ ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ-ትምህርታት ይርከባ። ኩሎም ህጻናት ኣብ ኣዚለ ክፍሊ ድሕሪ ምጅማሮም ቀጺሎም ኣብቲ 9 ዓመታት ዝወስድ ናይ መባእታዊ ደረጃ ትምህርቲ ይሳተፉ። ንመንሃሪ ቦታ ንህጻናት ብዝምልከት፡ ዝኾነ ህጻን ኣብቲ ኣብ ከባቢኡ ዝርከብ መንግስታዊ ቤት-ትምርህቲ ወትሩ ሕዙእ ቦታ ኣለዎ። ወለዲ፡ ቦታ ምስ ዝርከበብ፡ ንደቆም ዝደልይዎ ቤት-ትምርህቲ ማለት ናይ መንግስቲ ወይ ውን ናይ ግሊ ክኸውን ዝኽእል ቤት-ትምርህቲ፡ ክመርጹሎም መሰል ኣለዎም። እቶም ክሳብ 19 ዓመት ዝዕድሚኦም ሓደስቲ ስደተኛታት ዝኾኑ ህጻናት፡ ናይ ትምርህቲ ቦታ
ብትካል ኦሪጎ ይምደበሎም። እዚ ትካል'ዚ ህጻናት ወይ መንእሰያት ምስ ድሌታቶም ዝሳነ ቅኑዕ ናይ ምትህርቲ-መኣዲ ከም ዝቕረበሎምን፡ ዘድልዮም ሓገዝ ከምዝረኽቡን ናይ ምግባር ሓላፍነት ኣለዎ።
ዕድላት ትምህርቲ
ክመሃር ንዝደሊ ሰብ፡ ኣብ ከተማ ቨስተሮስ ሰፊሕ ናይ ትምህርቲ ኣማራጺታት ዕድላትን ኣሎ። ኣብዚ ከተማ'ዚ ካብ ዝርከቡ ትምህርታዊ ትካላት፡ ህዝባዊ ላዕለዋይ ትካል ትምህርቲ፡ ዩኒቨርስቲ፡ ሞያዊ ዩኒቨርስቲን ፍሉይ መባእታውን ናይ ካልኣይ-ደርጃ ኣብያተ-ትምርህታትን ይርክብ። ፍሉይ ኣብያተ-ትምህርታት፡ ነቶም ብሰንኪ ዝሕቱል ናይ ምምሃር ዓቕሞም መባእታዊ ትምርህቲ ክውድኡ ዘይክእሉ ተመሃሮ ዝዓለመ ቤት-ትምህቲ እዩ። ማእከል ትምርህቲ ንኣባጽሕ ብወገኑ፡ ናይ ትምርህቲ ሓገዝን ዘዐውተኩም
ትምርህቲ ቋንቋ ሽወደን ንሓደስትንን ልዕል ዝበለ ትምርህቲ ቋንቋን ንኽትመርጹን ዝድግፈኩም ትካል እዩ።
ኣገልጎት ጥዕና
ከተማ ቨስተሮስ ብደረጃ ዞባ ምስ ኣውራጃ ቨስትማንላንድ እያ እትጥርነፍ። እቲ ጥዕናዊ ክንክን ወይ ውን ምኽሪ ዝደሊ ሰብ ከኣ፡ ብቀጥታ ናብ ሕክምና ብጽሖት ክገብር ኣለዎ። ኣብ ከተማ ቨስተሮስ፡ ብምምሕዳር ወረዳ ዝመሓደርን ናይ ግሊ
ጥዕናዊ ማእከላት ይርከብ። ኣብ ጥዕናዊ ማእከላት፡ ዓበይቲ ሓካይም፡ ናይ ወረዳ ኣለይቲ ሓካይም፡ ሓካይም ኣዴታት፡ ሓኪም ህጻናት፡ ክኢላታት ኣካልት ዝኾኑ ሓካይምን ሓካይም ስነ-ኣእምሮን ይርከቡ። ናይ መንእሰያት ክፍሊ-ሕክምና ውን ብመንገዲ ጥዕናዊ ማእከል ኣቢልካ እዩ ክርከብ ዝኽእል።
ዞባዊ ሕክምና ቨስትማንላንድ፡ ኣብ ቨስተሮስ ዝርከብ ኮይኑ፡ ብቐዳምነት ንህጹጽ ጥዕናዊ ጸጋማት የስተኣናግድ።
ማእከል ጥዕና ሓተቲ ዑቕባን ሓደስቲ ፍቓድ ዝወሰዱን ሰባት ከኣ፡ ንጥዕናዊ ሕቶታት ሓተቲ ዑቕባን ሓደስቲ መንበሪ-ፍቓድ ዝወሰዱን ሰባት የመእክል። እዚ ድሒሩ ዝተጠቕሰ ጥዕናዊ-ማእከል ሓደስቲ፡ ጥዕናዊ ዝርርብን፡ ሕክናዊ ብጽሖትን፡ ርክብ ምስ ሓኪምን፡ ድጋፋዊ ምኽሪ ካብ ክኢላ ስነ-ኣእምሮን ካልእን የስተኣናድግ። ድሕሪ ብጽሖት ውን ዝምልከቶም በጻሕቲ መድሃኒት ክእዘዘሎም ወይ ውን ምስ ዝምልከቶም ክኢላታት ሓካይም ክራኸቡን ዕድል ይፍጠረሎም።
ናይ ቋንቋ ድግፍ-ተርጓሚ ምርካብ
ትካል ኣገልግሎት ትርጉም ኣብ ዞባ ቨስትማንላንድ፡ ብ 80 ዝተፈላለየ ቋንቋታት ዝትርጉሙ ኣስታት 300 ንጡፋት ተርጓሞ ጠርኒፉ ይርከብ። ሓኪም ወይ ውን ተወካሊ ናይ ዝኾነ መንግስታዊ ትካል፡ እቲ በጻሒ ወይ ተገልጋሊ ቋንቋ ሽወደን ዘይክእል ምዃኑ ድሕሪ ምርግጋጽ፡ ባዕሉ እዩ በቲ ዝምልከት ቋንቋ ተርጓሚ ናይ ምቍጻር ሓላፍነት ዝህልዎ።
ኣገልግሎት መጎዓዝያ
ኣገልግሎት መጎዓዝያ ኣብ ከተማ ቨስተሮስ ዳርጋ ስሉጥ እዩ ክበሃል ይከኣል። ኣብዚ ከተማ'ዚ 37 ማይል ዝንውሓቱ ናይ ብሽክለታ ሕዙሕ ጽርግያ ኣሎ። ከተማ ቨስተሮስ ሓንቲ ካብተን ዝበለጸት ብሽክለታ ክትዝውረላ ምችእቲ ዝኾነት ከተማ እያ። ካብ ማእከል ከተማ ቨስተሮስ ናብ ዝተፈላለየ ኩርነዓት ከተማን ካብኡ ወጻእን፡ ብባቡር ወይ ብኣውቶቡስ ብቐሊሉ ክትጎዓዝ ትኽእል። መዕርፎ-ነፈርቲ ቨስተሮስ ውን እንተኾነ ካብ ማእከል ከተማ ብመኪና ናይ ደቓይቕ ጉዕዞ'ዩ ርሒቑ ዝርከብ። እተን ዳርጋ ጥብቕ-ጥብቕ ኢለን ዝጎዓዛ ባቡራትን ኣውቶቡሳትን ምስ ስራሕን ትምርህትን ዝተተሓሓዘ ኣብ ዞባ ቨስትማንላንድን መላርዳለርን ዝግበር ምንቕስቓስ ኣብ ምቅላል ዓቢ ኣስተዋጽኦ ይገብራ።
ስራሕን ትካላት ናይ ምምስራት ተኽእሎታትን
ኣብ ከተማ ቨስተሮስ እቲ ዝዓበየ ወሃቢ-ስራሕ ምምሕዳር ከተማ ኮይኑ፡ ንኣብየተ-ትምርህታት፡ ማእከል መእለዪ-ኣረጋውያን ጎደናታትን መናፈሻታትን የመሓድርን የማእክልን። ኣብ ምምሕዳር ከተማ ቨስተሮስ ኣስታት 11000 ሰባት ተቆጺሮም ይሰርሑ። ኣብ ኢንዱስትርያዊ መዳይ ካብ ዝነጥፋ ዓበይቲ ፋብሪካታት፡ እቲ ኣብ መዳይ ተክኒካዊ ፍርያት ዝነጥፍ ትካል ኦ.ቢ.ቢ ኮይኑ፡ ኣስታት 4500 ሰራሕተኛታት ኣለዉዎ። ካልእ ዓበይቲ ወሃብቲ-ስራሕ ከም ኢካ፡ ዞባዊ ሕክምና ቨስትማንላንድን ትካል ቦምባርድየርን ወስቲንሃውስን ይርከብዎም።
ንስራሕ ምርካብ ብዝምልከት፡
ቤት-ጽሕፈት ዕዮ ቨስትሮስ ክተሓባበረኩም ይኽእል እዩ።


text:
(እዚ ጽሑፍ ካብ ናይ ዓዋተ ናይ ክትዕ ገጽ ዝተቀድሐ እዩ)
ትብጻሕ እዛ ደብዳበ ናብ ኩቡር ሓው ማሕሙድ ሳለሕ፡ ምስ ሙሉእ ሰላምታ።
ማሕሙድ፡ ኣብ መድረኽ ዓወተ ስለዘይረኸብኩኻ፡ እስኪ ኣበይ ሓኪሉ ኢለ መስከረም ግንጽል እንተበልኩስ፡ ኣሰርካ ኣብኣ ረኺበዮ። ንስኻ ካብ መድረኽ ዓወተ እንተጠፋእካ፡ ኣብ መስከረም ትርከብ፣ ኣቦይ ሃይለ (ኣነ ኣይኮንኩን፡ ናይ ብሓቂ ታሪኽ ስለ ዝኾነ ሽሞም ብስመይ ሓቢኤዮ) ገዝኦም እንተዘይተረኽቡ እንዳ-ኣንጥባሉ ኣይስኣኑን ነበሩ። ኣቦይ ሃይለ ባዕሎም እዮም እዛ እንዳ-ኣንጥባሉ ትብል ሽም ንቐላቢቶም ዘውጽኡላ። ነዳቓይ እዮም ነይሮም። ቤተሰቦም ኣብ ዓዲ ኣቐሚጦም ኣብ ካንሾሎና፡ ሓንቲ ንእሽተይ ክፍሊ ተኻርዮም ይነብሩን ይሰርሑ ነበሩ። መግቢ ትምግቦም፡ ቀላቢት ኣብ-ገዝኣ፡ ሰሙን ሰሙን ዝኸፍሉዋ ነይራቶም። ቀላቢቶም፡ ቁሩብ ዝያዳ ገንዘብ ንክትረኽበሉ ኢላ፡ እቲ ጸብሓ ቀጢን፡ ብዓል ሰለስተ ፍረ-ስጋ፡ እቲ ጭልፍኣ ንእሽተይ ማንካ ዳርጋ፡ ነበረ’ሞ፡ ኣቦይ ሃይለ ኣብ መኣዲ፡ እቲ ብታህዋኽ ዝሰንከተቶ ኣጸቢቑ ዘይበኹዐ እንጀራ ጥራይ እንዳተረፈ፣ ኣንቲ ቁሩብ እንዶ ጸብሒ ኣንጥብሉ ይብልዋ ነበሩ። ንሳ ከ’ኣ፡ ‘ወይለ’ከ ኣይትሓፍሩን፡ ካልኦት’ከ እንታይ ክበልዑ’ እንዳበለት፡ ፍርቂ እታ ንእሽተይ ጭልፋኣ ፈይ ተብለሎም እሞ፣ ኣንቲ ክንደይ ትረግሚ፡ ቁሩብ ጥብ ኣብልሉ እንተበልኩስ እዚ ጥራይ፣ ካይተርከሰ ከመይ ጌሩ ናብ ከርሰይ ክወርድ እንዳበሉ ነይሮም ዝቕለቡ። በዚ ምኽንያት እዚ እንዳ-ኣንጥባሉ ኢሎም ቤት መግቦም ዝሰመይዎ። ቀላቢቶም ስዋ ተዳሉ ስለዝነበረት’ውን፡ መውዓሊቶም፡ መሓከሊቶም ንሳ እያ ነይረ።
ማሕሙድ፡ እንዳ-ኣንጥባሉ ቀይርካ። ምቕያርካ እኳ ደሓን ነይሩ። ቅድሚ ሕጂ ኣነ’ውን ብወገነይ ኣብ ካልኦት ቅልቅል እንተበልካ ጽቡቕ እዩ ኢለካ ነይረ። ግና ኣየብዛሕካዮን’ዶ? ምለሊኽ ሰዋ ነጻ ኢዩ ይመስሊ ኣብኡ። እዛ ብርዒ ናትካ ዘይፈልፈለቶ ሓተታ የብላን! ኣንታ ማሕሙዳይ ንተቓወምቲ ዘይገበርዎ ንኽትጽብጽብ’ሲ፡ ተግባር YPFDJ ተግባር ጽድቂ ጌርካዮ። ከምቲ ገሌና ብእንጽጽሮት ምኽንያት ንYPFDJ በትርና ነትርር፡ ንስኻውን ኣብ ተቓወምቲ ዝዘርጋሕካዮ መህረምቲ ዘትረርካ ይመስለኒ። ኣነ ብዝመስለኒ፡ YPFDJ ንሃገሮም ስለዝተሰለፉ ኣይኮነን’ቲ ሽግር፣ ንሃገሮም ናይ ብሓቂ ከገልግሉ ዝቃወሞም ሰብ ዘሎ ኣይመስለንን። ሰብ ዝቃወሞም ዘሎ፡ ናይቲ እዝኑ ዝሓተመ፡ ዓይኒ የብለይ እዝኒ የብለይ፡ ዝበለ ስርዓት መሳርሒ ስለ ዝኾኑ እዮም። ኣብ ትሕቲ ቁጽጽሩ ንዘለዉ መናእሰያት ነጻነትን፡ ግፍሒ-ኣተሓሳስባን፡ ዕብየትን ንኽህልዎም ዘይጸዓረ ስርዓት፡ ን ኣብ ወጻኢ ከምዚ ኢሎም ካልኣይ ሃገሮም ዝዕበዮም መናእሰያይ ኮነ ዓበይቲ ብስም YPFDJ፡ ብዝገብሮ ዘሎ (እቲ ስርዓት) ኣጉል ምክንኻን እዩ’ቲ ተቓውሞ። እዚ ስርዓት እዚ ከምዚ ዝበለ ክንክንን ኣቃልቦን ኣብ ልዕሊ YPFDJ ብምግባር፡ ነቲ ኣብ ውሽጢ ሃገር ኣብ ትሕቲኡ ዘሎ መንእሰይ ዝዝርግሖን ዘስምዖን ዘሎ መልእኽቲ፡ “ኪዱ ተሰደዱ ከምኡ ጌርኩም ተማሂርኩም YPFDJ ኰንኩም ምጹና ደቅኹም ልኣኹልና” ዝብል እዩ። መናእሰያት ኤርትራ ናይ ብሓቂ ንሃገሮም ክጠቕሙን ክዕንብቡን እንተዝሓስብ ነቶም ኣብቲ ትሕቲ ቁጽጽሩ ዘለዉ፡ ሙሉእ ዲሞክራስያዊ ነጻነት ሂቡ እንተዘምህሮም ኣይምሓሸን’ዶ? ብዘይ ፍርዲ እናኣሰረ፡ ትርጉም ፍትሒ ኣብ ወረቐት ጥራይ ምዃኑ ብተግባር እንዳምሃረ፡ ን’ኣብ ወጻኢ ፍትሒ ኣብ ዘለወን ሃገራት ብምሉእ ነጻነት ንዝዓበዩ መንእሰያት ከም ናይ ሃገራዊነት ኣርኣያ ጌይሩ ምቕራቡ፡ ነቶም ዓዲ ዘለዉ ንዑ ኪዱ ተሰደዱ ማለት ጥራይ እዩ። እዚ ክብል ከለኹ፡ ንስኻ ትስሕቶ ኢኻ ማለተይ ዘይኮንኩስ፡ እቲ ኣብ ልዕሊ YPFDJ ዘሎ ተቓውሞ መለዓዓሊኡ ንምግላጽ ጥራይ ኢየ። ማህረምቲ ኣይተትርር። እንተ’ጋቢዞምኻ ክ’ኣ ምድርጓሕ ኣይትሕመቕ። ባህላዊ ምስላና፡ “ንለባም ደርጓሓሉ እንተቋመቶ፡ ንዓሽን ኣምተሉ ዘይ ኩሉ ጊዜ ዝስሕቶ” ክኸውን ነይርዎ።
ጽሑፍካ ብዙሕ ኣርእስቲ ዝሓዘለ ስለ ዝኾነ ንኹሉ ክትንክፎ ኣይከኣልኩን። ሓንቲ ኣብ መጨረሽታ ሓተታኻ ንጽሑፋት ኣማኑኤል ሳህለ ኣመልኪትካ ዘስፈርካዮን፡ መብዛሕቲኡ ዝሰማምዓሉን ግና ከይጠቐስኩ ክሓልፍ ኣይደልን። ኣብ ቀረባ ጊዜ ኣማኑኤል ሳህለ ዘውጽኦ ጽሑፋቱ ብሕልፊ’ኳ ኣብታ “ሕማም ሕዱር ፍሽኩልና” እትብል ጽሑፉ፡ ከምቲ ንስኻ ዝበልካዮ ንኤርትራውያን ዝደቁስ እምበር ዝሃንጽ ኮይኑ ስለዘይረኸብኩዎ ብወገነይ መልሲ ንምሃብ ጽሑፍ ጀሚረ ብጊዜ ምስኣን ምኽንያት ክጠራንፎን ክውድኦን ኣይከኣልኩን። ካብቲ ዝጀመርኩዎ ጽሑፍ ሓሳባተይ እምበኣር እንሆ። ከምቲ ኣምሓራ ዝብልዎ “የወደቀ ዛፍ ምሳር ይበዛበታል”፡ ዝወደቕና መሲልዎ ምሳር ዘብዝሐ ይመስል። ኣማኑኤል ኣብ ቀረባ ጊዜ ዝጽሕፎ ዘሎ፡ ሓሳቡ ኣበይ ክበጽሖ ከምዝደለ ዘደንጹን ዘደናግርን እዩ። ሕጂ’ውን ካልአይቲ ኣምሓርኛ ምሳለ ክጠቕሰልካ። ጽሑፍ ኣማኑኤል “በPFDJ እንቅርት ላይ ‘ናይ ብሓቂ’ ጆሮ ደግፍ tetanizing” ኮይኑ ተሰሚዑኒ። “ኣንታ ኣነ ሕማቕ፡ ኣንታ ኣነ ጀልጋፍ፡ ኣንታ ኣነ ፈሽኳል፡ ኣንታ ኣነ ጥልቁይ፡ ኣንታ ኣነ ተገዛኢ እምበር ማዕረ-ሰብ ክኸውን ዘይክእል ሰብ ኢየ” እንዳበልና ነፍሲወከፍና ንባዕልና ምውቃስ ሰብኣዊ መሰልና ይመስለኒ። ከምኡ እንዳበልና መንፈስናን ስጋናን ከም ዛር ሰሪሩኒ-ዝበለ-ሰብ ብኩርማጅ ክንቀጽዕ መሰልና እዩ። ካብኡ ሓሊፉ ግን፡ ንምሉእ ህዝቢ ኤርትራ፡ ነዚ ከም ቅናት ኣደይ ማርያም (rainbow) ሕብራዊ፡ ብብሔር፡ በተሓሳስባ፡ ብባህሊ፡ ብታሪኽ ደሚቕን ብዙሕን፡ ሃብታምን ቅኑዑን ህዝቢ ኣብ ሓደ ዝመረጽካዮ ዘንቢል ኣእቲኻ ዓጺኻ ምቕራብ ካብቲ PFDJ ዝብልዎን ዘይንሰማማዓሉን ሓደ-ሕዝቢ-ሓደ-ልቢ ዝብል ኣጉል ጭርሖ ፈሊኻ ዘይርአ ኮይኑ ተሰሚዑኒ። ካብኡ ሓሊፉ’ውን ምስቲ ጊጉይ ንሕናን ዕላማናን ዝብል ናይ ቀደም ሓቛፊ ዘይኮነ ሓሳባት ተፈልኡ ክርአ ዝኽእል’ውን ኣይመስለንን።
ህዝቢ ኤርትራ ተገዛኢ ኣይኮነን፣ ግና በብግዜኡ ሓይልን መሳርያን ድጋፍን ረኺቦም፡ ኣብ ጊዜ ጽጋቡ ኮነ ኣብ ጥምየቱ፡ ቀረጽን ፈሰስን ክእክቡ ጠመንጂኦም እናዋጣወጡ ዘበሳብስዎ ብዝነበሩ፡ ሓንሳእ ኣሕዋትካ ሓንሳእ ገዛእትኻ ብሃልቲ፡ ግዳይ ኮይኑ ንነዊሕ እዋን ዝተሳቐየ ህዝቢ እዩ። ነዚ ከይጠቐስካ ዘሊልካ ሓሊፍካ፡ ኤርትራውያን ናይ ቱርኪ’ዶ ናይ ጥልያን ለመንቲ-ተገዛእቲ ናይ ፈጠራ ትንታነ ምቕራብ፡ ሓቅነት ዝጎደሎ ጥራይ ዘይኮነስ ጎዳኢ’ውን ይመስለኒ። እዚ ሓበሻ ንሓበሻ ምግዛእ፡ እቲ ህዝቢ ነንሕድሕዱ ዝዋግኦ ዝነበሮ ሓቢሩ ዘሕለፎ ቃልስን ቃንዛን እዩ ኢልካውን ሸፊንካ ክሕለፍ ዝኽእል ታሪኽ ክኸውን ይኽእል። ከምኡ እንተኾይኑ እሞ፡ ነጺልካ ነቲ ደሓር ኤርትራዊ ዝኾነ፡ ተምበርኻኺ፡ ተገዛኢ፡ ፈሽኳል ጌርካ ንምንታይ ምቕራብ ተደልኡ? ኤርትራዊ ሕማም ተገዛእነት (colonized mind) የብሉን፣ ናይ ገዛእነት ሕማም (colonizing mind) ናይ ዝነበሮም እሕዋት ተጠቃዒ ወይ ግዳይ ግና ነይሩ። ኣብዚ ሕጂ ዘለናዮ ጊዜ እውን እንተኾነ፡ እቲ ሃገርና ዘመሓድር ዘሎ ጉጅለ ኣመሓዳድራ ዜጋታቱ ገዛእነት ሕማም (colonizing mind) ተኸቲሉ ዝኸይድ እንተተባህለ ጌጋ ኣይኮነን። እዚ ግና ልክዕ ከምቶም ትማሊ ኣብ ቀረባ፡ ሎሚ ብማዕዶ ኮይኖም ናይ ገዛእነት ሕማሞም (colonizing mind) ከጥፍእዎ ዘይከኣሉ ወይ በብግዚኡ ዝግንፍሎም ተፈልዩ ክርአ ኣይግብኦን።
ኣማኑኤል ሳህለ “ሕማም ሕዱር ፍሽኩልና” ኣብ ዝብል ጽሑፉ፡ ኤርትራዊ ቀጻሊ ተገዛኢ ኣምሲሉ ንኸቕርብ ዘይሃቀኖ የለን። ናይ ቱርኪ ንባጽዕ ናይ ነዊሕ ጊዜ ም’ሓዝን ንሕልፍ ሕልፍ ኢልካ ገምገም ባሕሪ ምቁጽጻርን ንከበሳ ምድያብን ነዛ ትማኒ ኣብ ሓደ ተጠርኒፋ ብጣልያን ኤርትራ ዝተሰየመት ሃገርና ብምሉኡ ቀጻኒ ተገዛኢት ጌይሩ ዘቕረቦ ታሪኽ መሰረቱ ዝሰሓተ ኮይነ፡ ኮነ ኢሉ ንሓሳባቱ ንምድጋፍ ዘቕረቦ እዩ። ካብኡ ሓሊፉ’ውን ከም ኣቦታት ኣበሓጎታት እንዳበለ ዝጠቐሶ ስዉር ዝኾነን ኣብ ትሕቲ ባዕዲ ምሕዳር ትውልዳዊ ኣምሲልካ ምቕራብ ፍጹም ጌጋ እዩ። ኣማኑኤል ናቱ DNA ኣብ ምሳለ ኣቕሪቡ ዝሃቦ መግለጺን ፈጠራን ካብ ከምኡ ዝኣመሰለ ምሁር (intellectual) ክወጽእ ዘይነበሮ ሓሳባት ኮይኑ ይርኣየኒ። ናይ ኤርትራውያን DNA ፍሉይ DNA እዩ ዝበለ ብወገነይ ኣይርኣኹ ኣይሰማዕኩ። ኣብዚ ኣማኑኤል ዘልዓሎ ሓሶት ህቦብላ፡ ‘ናተይ DNA ፍሉይ’ዩ’ ዝበለት ሓንቲ ጸጸር የላን። “ሕማም ሕዱር ፍሽኩልና” ጽሑፍ ናይ ኣማኑኤል ናብ ጽሑፍ ጸለመ ዘድሃበ እዩ። ሽም ዝረኸበ ክጋገ ከሎ ኣየርእኻ! ጌይረ ጥራይ ክወስዶ። እዚ ክብል ከለኹ ግና ምስ ኣማኑኤል ምግጣም ከም ምስ ሓወልቲ ምብኣስ ኮይኑ እናተሰምዓኒ’ዩ። ኣማኑኤል ሙሉእ ሓውልቲ እምበር ነቓዕ ሓወልቲ ኮይኑ ከይተርፍ ዘሎኒ ትምኒት እንዳገለጽኩ፡ ማሕሙዳይ፡ ካብ እንዳ-ኣንጥባሉና* ከይትጠፍእ ከዘኻኽረካ እፈቱ።
Haile S.
*ዓወተ.ኮም እቲ ዝበለጸ ጽራይ ስዋን ጽራይ ፍልጠትን ዝርከበሉ ነበርሲቲ ከም ምዃኑ እኣምን።


text:
Zerie Yihuda (ዘርኢ ይሁዳ)
ልቢወለድ ዛንታ
“እዋይ ሎሚኮ ቢኒ ከጥፍኣኒዩ”፡ ዶንግያ ከም ዘላ ትፈልጥያ ሰዓት 4 ገዛ ክመጻኪየ ዝበላ ድሮ ስዓት 5 ኮይኑሎ፡ ተመዛዚ ኮመዲኖ ኩሉ ተፈቲሑ ሓደ እንዳ ጨናመና፡ ሓደ ናይ ኣዝማልቶ፡ ሓደ ናይ ሕብሪ ወዲ ሕብሪ፡ ሓደ ናይ ፌኮ ፓሊስትራ በናጅር መስደዲ ጽፍሪ ሓጻውን ሓንጀመንጂ፡ ኮታስ እታ ኮመዲኖ እንዳ ናውቲ ህንጻ ዝሽየጠላ ፈራምየንታ ትመስል፡ ንሓደ ትኸፍት ንሓደ ትዓጹ 50 ኪሎ እንተ ነይራ 51 ኪሎ ኮይና ካብ ገዝኣ ትወጽእ። ‘ቢብ ቢብ’ ዝብል ክላክ መኪና ሰምዐት ‘ሰብ ኢሎሞ ሰብ ኢሎሞ ኣንታ ሰብ ኢሎሞ ሰብ ዝጎደሎ’ ሞባይላ ውን ተዳህየት፡ “omg! ሄሎ ቢኒ መጺኻ ኦኬ መጻኹ መጻኹ”፡ ኢላ ተወሳኺ ሰዓት ወዲኡ እቲ ንሪጎለ ዝበሃል ግዝየ ውን ጸንቂቓቶያ፡ “bye ማማ ከይደለኹ”፡
ቢንያም ሓሪቑ ከም ዘሎ ይፍለጥ እንተኾነ ግን ለሚዱዎ’ዩ፡ ኣርሰናልን ቸልስን ጸወታ ጀሚሩ ክርኢ ኸሎ ይመጽእ ኣለኹ ይብላ፡ መኪና ምስ ኣተወት መን ስዒሩ ኢላ እንተ ሓቲታ ርጉጽ መልሲ ትረኽበሉ።
ዘርኢ ይሁዳ….
ዋው ዋው ዋው ትብል ሞተር ሳይክል ናይ ትራፊክ ብድሕሪኡ መጽዩ ደው ክብል ስለዝኣዘዞ ኩነታቶም ተዘሪጉ ኣብ የማናይ ቦታ ተጸጊዑ መኪንኡ ደው ኣበላ፡
“እሂ ቢኒ ናይ ደሓንድዩ ድኣ?”፡
“ኣቲ ሳሮን ጊደፍናንዶ!፡ ኢለኪኮየ እዚ ናይ psychology ትምህርትኺ ንብዙሕ ዝርዳእ ልቢ ኣፍቃሪ ግን ዘይዓጦዩ psychology ዝበሃል እንተልዩ ተምሃሪ”፡
ጥርጣረ Eritrean poem by Haileab Fitsum
ጥርጣረ
ኣንትን ክልተ መንታ ንኹሉ ሰማዕቲ፣
ድምጺ ዘበለ ነገር ዘይሓልፈክን ሓንቲ፣
ብዙሕ ትእክባ ካብዚ ኾነ ካብቲ፣
ግዜ ከይፈለኽን ቀትሪ ኣይትብላ ለይቲ።
ግደፋኒ ኢለክን ብዙሕ ሚዒደክን፣
ትሰምዓ እምበር ምዓስ፣ትእዘዛ ኮንክን፣
ንስኽን ክትቆልባ ክትዛረብ መልሓስ፣
ነገር እንዳኸደ ክመጽእ ከም ንፋስ፣
ሎሚ`ስ እንድዕለይ በቃ በዚሒኑ፣
እዚ ነገርክን ኩሉ ስኽፍክፍ ኢሉኒ፣
ዝተባህለ ነገራት ኩሉ እንዳኣከብክን፣
ንዓይ ክትምግባ ሙሉእ መዋእልክን፣
ካልእ ገዲፍክን እስኪ ኣምጽኣለይ ሓቂ፣
ናብ ብዙሕ እንዳኸድክን ኣይተብዝሓ ስርቂ፣
ሰባት እንተዓበዱ እንተብዝሑ ምርመራ፣
ንፈጣሪ ንኽረኽቡ እንተሓዙ ቆጸራ፣
የለን ጎይታኹም ኢሎም እንተብዝሑ ፈኸራ፣
እስኪ ደሓን ኣጆኽን ኣይትጠራጠራ፣
ኣብቲ ዝነብረሉ ኣብቲ ክቡር ስፍራ፣
ንሱ ከምዝነብር ብእምነት ሕደራ!
ንሱ ከምዝነብር ብእምነት ሕደራ!።


text:
ማእሰርትን ስቅያትን ሕሰምን ከምኡውን ማእለያ ዘይብሉ ስደት ተሪፉ ፣ ፍትሕን ሰላምን ዝሰፈና፡ ዜጋታታ ብናጽነትን ብሓርነትን ሕውነትን ዝነብሩላ ምዕብልትን ብልጽግትን ኤርትራ ንክትህልወና ኣብ ዝግበር ቃልሲ ሓቢርካን ተወሃሃድካን ምስራሕ ወሳንን ይዋዓለለይ ዘይባሃሎ ጉዳይ ምኻኑ ኩላትና ደለይቲ ፍትሒ ንግንዘቦ ኣዩ። በዚ መሰረት ኣብ ከባቢና ሓቢርና ንሰርሓሉ ህዝባዊ መድረኽ
ከምቶም ሰብ ሕድሪ መብጽዓና ነኽብሮ ‘ሞ፣ ንሰብን እንዝግን ክጥዕሞ!
ውጹዕ ህዝቢ ኤርትራ፣ ሎሚ ድሮ ሓድሽ ዓመት 2017፣ ኣብ መሰጋገሪ ክልተ ኣገደስቲ ዓመታት፣ መዛዘምን መጀመርያን ቃል ከስምዕ፣ እዝንኻ ክተለቅሓኒ ብትሕትና እሓተካ። 2016 መዛዘሚት ርብዒ ዘበን፣ 2017 ድማ ፈላሚት ካልእ ርብዒ ዘበን ከም ምዃነን መጠን፣ ብቕድሚ ዓይነይ ከም ሓዊ ለይቶ ውልዕ ጥፍእ፣ ብጎኒ እዝነይ ከም ጽንጽያ ዚዝ ዝብሉ ዘለዉ ግንታት ንገሊኦም ኡፍ ንገሊኦም ኡሽ እናበልኩ ይዛረብ ስለዘለኹ፣ “እንተ ዘረባ ‘ሞ ዝገደፍኩም የብልኩምን እተን ኣሓ ‘ሞ ተዘሚተን ‘የን’ ከይበልካ፣ ጽምም ኢልካ ግዜ ክትህበኒ ፍቓደኛ ክትከውን እትስፎ።
ከም ኣካል ናይዚ ወለዶ’ዚ፣ ነቲ ልውህትካን የዋህነትካን ሓዋዊሱ ዝበደለካ ረዚን እዋን ክዕዘብ ዕድል ስለዝረኸብኩ፣ ዝሓሸ መጻኢ ክገጥመካ፣ ህውከትን ዓመጽን ኣብቂዑ ብሰላምን ፍትሕን ክትብረ ባህገይ ክገልጽ፣ ሰናይ ክምነየልካ እዩ ድሌተይ።
ኣብዚ ዝሓለፈ ዘበን፣ እቲ ሕድሪ ዝተቐበለ መብጽዕኡ እንተዝገበር ዕላል ባህግና ካልእ ምኾነ ነይሩ። እንታይ ‘ሞ ዕድልና እንዶ ተሰይሩ! ሕጂ ‘ውን፣ ብዛዕባ ፍኒስትራን
ኣረጊት ክወጽእ - ሓዲሽ እንክኣቱ
ገለ ኣብ ስደት - ገለ ኣብ ምድሪቤቱ
ገምጋም ክገብር - ኣብ ሕሉፍ ሕይወቱ
ህሉው እንታይ ይብል - ንድሕሪት ጠሚቱ?
በረካዶ ኔሩ - በዱ ዝሓለፈ?
ወይስ ለምለም - ሳዕሪ እተነጸፈ?
ዕንባባ ዶ ኔሩ - ንህቢ ዝሃረፈ?
ወይስ ተዋጋኢ - እሾኽ ዝዓንደፈ?
ሃሩር ዶ ኔሩ - ቑሪ ዝቐዘፈ?
ወይስ ህዱእ ንፋስ
ሓዲስ ዓመት 2017፡ ራኢ ፍትሒ ብግብሪ እነረጋግጸሉ ዓመት ይግበረልና!!!
ዑቕባይ ገብረመድህን (ከምብሪጅ፡ ማሳቹሰትስ፡ ሰ.ኣ.)
ታሕሳስ 31፡ 2016
*********
መዓልትን ከልብን ከይጸዋዕካዮም ይመጹ ከም ዝበሃል፡ እነሆ ሎሚ ከም ዝሓለፉ ዓመታት ኣብ ልዳት ሓዲስ ዓመት ንርከብ። ሓዲስ ዓመት ኩሉ ጊዜ መጻኢ ተስፋ ዝሓቘፈ ስለ ዝኾነ፡ ብትፍስህቲ ክትቅበሎ ግቡእን ባህሪያውን ኢዩ። ህይወት
ኣቦ መንበር ኣሳናዳኢት ሽማግለ ኤርትራዊ ሃገራዊ ባይቶ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ዶ/ር በሺር ኢስሓቕን ኣባል ሃገራዊ ባይቶ ዶ/ር ዮሱፍ ብርሃኑን እቲ ንነዊሕ እዋን ብተደጋጋሚ ክናዋሕ ዝጸንሐ መስርሕ ምስንዳእ 2ይ ጉባኤ ሃገራዊ ባይቶ ኣበይ ኩነታት በጺሑሎ ንክጁሎም ንኣባላቱን ደገፍቱን ኤ ሃ ባ ንዲ ለ ኣብ ጀርመን ንምሕባርን ምብራህን
ክቡራት ኣንበብቲ ነዛ ሓጻር መልእኽቲ ብትዕግስቲ ክተንብቡዋ እምሕጸነኩም።
ብቀዳምነት ርሑስ ሓድሽ ዓመት ክኾነልኩም እምነ። ብምቕጻል፡ ኣብዚ ህዝብናን ሃገርናን ኣብ ኣዝዩ ተኣፋፊ ኵነታት ኣብ ዘለዉሉ እዋን፡ ኣብ ወጻኢ እንነብር ኤርትራውያን፡ ነፍስወከፍና ክንገብሮ ዝግብኣና ንገብርዶ ኣለና ኣይንገብርን ኢልና ንነፍስና ክንሓትት ይግብኣና። ናይዚ መልሲ ንምርካብ ድማ ብዙሕ ኰለል ዘድሊ
------------------------------------------------------------------------------------------------------
2016 ወዲእና ሓዲሽ ዓመተ 2017 ኣብ እንቕበለሉ እዋን ብዘይካቲ ልሙድ ምንዮት ናይ ወዲ ሰብ፡ ጥዕና፡ ቅሳነት፡ ብልጽግና ወዘተ፡ ኣብ ኣእሙሮ ናይ ኩሉ ኤርትራዊ ብጸሎት ይኹን ብሓሳብ ዝወርድን ዝድይብን ነገር ኣሎ። 2017 ስደትና የብቅዕዶ ይኸውን? ዝወለድናዮም ደቅና ሓቚፍናዶ ንነብር ንኸውን? ዝቓደረ ግራውትና ንዘርእዶ ንኸውን? ጠዋሪ ዝሰኣኑ
ናብ ቻንስሎር ፈደራል ረፑብሊክ ሃገረ-ጀርመን ክብርቲ ኣንገላ መርከል፡
Angela Merkel; Bundeskanzlerin der Bundesrepublik Deutschland. 2ይ ክፋል፡ 30.12.2016፡
ክብርቲ ቻንስሎር!
ኣብ ዝሓለፈት ሰሙን ብምኽንያት በዓል ልደተ-ክርስቶስ ብኣፍ’ቶም ብሂወቶም ኣብ ቤተ-ማሕቡሳት ተሓይሮም ካብ ም ዉታት ንላዕሊ ካብ ህሉዋት ንታ ሕቲ ኮይኖም ድምጾም ከስምዑ ዘ ይኽእሉ ዜጋታተይ ናይ እንኳዕ ኣ ብጻሓኪ
ኤርትራ እትርከበን 48 ኣብ ዝተሓተ ደረጃ ምዕባለ ዝርከባ ሃገራት ዓለም ካብ ቀጽሪ ድሕረትን ድኽነትን ክወጻ ሓያል ጻዕሪ ከምዘድልየን ዋዕላ ንግድን ልምዓትን ውድብ ሕቡራት ሃገራት (UNCTAD) ኣተሓሳሲቡ።
እቲ ትካል ብዛዕባ እተን ኣብ ዝኸፍአ ድኽነት ዘለዋ LDC ተባሂለን ዝፍለጣ ሃገራት ኣብ ዘውጽኦ ናይ 2016 ጸብጻብ ዓልማዊ ድኽነት ኣብዘን
ሓደ ኣብ ዓዲ እንግሊዝ ዑቕባ ዝሓትት ዝነበረ ሙኒር ሓሰን መሓመድ ዝተባህለ ወዲ 35 ዓመት ኤርትራዊ፣ ምስ ሓንቲ ጓል 35 ዓመት ጓል ኣንስተይቲ ብግብረሽበራዊ ውዲት ተኸሲሶም ኣብ ፍርዲ ከምዝቐረቡ ቢቢሲ ሓቢሩ።
ብመሰረት እቲ ሓበሬታ እቶም ኣብ ቤት ማእሰርቲ ተታሒዞም ዘለዉ ጥርጡራት ነቶግቲ ንምጽዋድ ዘገልግል ስነቀመማዊ ጥረነገራት ሒዞም
ኣብ ሙሉእ ዓለም ንነብር ልዕሊ ክልተ ሲሶ ንኸውን ናይ ዓለምና ክርስትያናት፡ መዓልቲ ልደተ የሱስ ክርስቶስ ኣኽቢርና ኣሎና። እዚ በዓል ሰባት ምስ ናይ ቀረባን ርሑቕን ቤተሰብን፡ መሓዙትን ተኣኪብና ዝተፈላለየ መግቢ፡ መስተን፡ “ሳዕስዒትን” ከምኡውን ህያባትን ዝተለዋወጥናሉ ኩነት እዩ። እቲ ናይ’ዚ በዓል ዝዓበየን ዝበለጸን ህያብ ግና፡ እቲ እግዝኣብሄር፡
ካብ ምህናጽ ሃገር ናብ ፖሊቲካዊ ሃደና፡ ፖለቲከ-ቑጠባዊ ሰረት ዘይምዕብልና፣ ድኽነትን ንቡር-ኣልቦነትን ኣብ ድሕረ-ናጽናት ኤርትራ
ሳልሳይ ክፋል
ደራሲ፡ ዶ/ር ገብረ ገብረማሪያም፡ ናብ ትግርኛ ተርጓሚ፡ ኣቶ ሃብቶም ተኽለ
እቲ ኣማራጺ መንገዲ፡ ምስባር "ሰንካም ዓንኬል"
ኣብ ኤርትራ ነዚ ሃዳናይ ኣካይዳ ናብ ግሉጽ፣ ኣሳታፍን ተሓታትን ፖለቲካውን ቁጠባውን ሲስተም ንምስግጋር፣ ኩሎም ኤርትራውያን
ኣብ ድሮ ናይ’ዚ ንኣትዎ ዘለና ሓድሽ ዓመት 2017፡ ሓደ ዝፈትዎን ዝኣምኖን ዓርከይ ጽቡቅ ብስራት ኣስሚዑኒ። ኣብ መብዛሕትኡ ከተማታትን ገጠራትን ኤርትራ ኣገልግሎት ተንቀሳቃሲ ናይ ኢድ ተለፎን(Mobile Phone) ስለዘየለ፡ ብዕድል ድሕሪ ብዙሕ ምድዋል ኣብ እንራኸበሉ፡ ይትረፍ ንስርዓት ህግደፍ ዝነቅፍ ክንዛራብ ዝውድስ ምዕላል’ውን ንጋዳ’ዩ። ንምንታይ’ሲ፡ መስመራት ተለፎን ሰለይቲ
ዓለምለኻዊ ተበግሶ ን ምድንፋዕ ኤርትራዊ ህዝባዊ ምንቅስቓስ
መልስታት ዓለምለኻዊ ተበግሶ ናይ ተደጋጊሞም ዝተሓተቱ ሕቶታት!
ታሕሳስ 25, 2016
ክቡራት ነበብቲ፡-
ካብቲ ኣብ ናይ ኤርትራ ድሮ መበል 25 ዝኽሪ ዓመት (23 ግንቦት፡ 2016) ``ህጹጽ ጻውዒት ንኹሎም ኣብ መላእ ኵርናዓት ዓለም ዝርከቡ ኤርትራውያን`` ዘውጻእናሉ፡ ሓያለይ መተባብዒ መልስታት ረኺብና ኢና። ክሳብ ሕጂ ኣብ
ኣብዛ ናብ ምዝዛም ትቀርብ ዘላ ዓመተ 2016፡ ኣብ ታሪኽ ህዝቢ ኤርትራ ተራእዩ ዘይፈልጥ ኣርባዕተ ዓበይቲ ጉዳያት ተኸሲቶም፡፡ እቶም ፍጻመታት ድማ፡ ኣብ ትሕቲ ስርዓት ህግደፍ ዝነብር ህዝብና ዘጋጥሞ ዘሎ ድኽነት፡ ሕሰም መነባብሮ፡ ሕጽረት ማሕበራዊ ኣገልግሎትን ምርጋጽ ሰብኣዊ መሰላትን፡ ሞት፡ ስደትን ሓሳረ መከራን ኣሽሓት ኤርትራውያን መንእሰያት፡ ጽልኣትን
ሎስ ኣንጀለስ ታይምስ፣ ዓቕሊ ጽበታዊ ጉዕዞ ብዝብል ኣርእስቲ፣ ቅድሚ ትማሊ 22 ታሕሳስ ኣብ ዘእንገዶ ሰፊሕ ዓንቀጽ፣ በቲ ኣራዊትን ክብ ኣራዊት ዘይፍለዩ ሸፋቱን ነጋዶ ሓሽሽን ዝበዝሑዎ ብሓደገኛቱ ካብ ዓለም ኣስጋኢ ዝኾነ ጣሻታት ላቲን ኣመሪካ ናብ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካን ካብ ዝኣትዉ ስደተኛታት ዓለም ኤርትራውያን ከምዝርከቡዎም ብኣብነት ብምጥቃስ
ኣብዚ ሳልስቲ ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ከባቢ ዓዲ ጥልያን ክልተ ጃላቡ ድሕሪ ምጥሓለን ሃለዋቶም ኣጥፊኦም ዘለዉ 100 ስደተኛታት ሞይቶም ከይኮኑ ከምዝፍራሕ ዘ ጋርድያን ሓቢሩ።
ዘ ጋርድያን ንኣፈኛ ኣህጉራዊ ውድብ ስደተኛታት ጠቒሱ ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፣ ካብ ሓንቲ ካብተን ዝተገልበጣ ጀላቡ ዝደሓኑ ስደተኛታት፣ ምስኣቶም ብዙሓት ኣዴታትን ቆልዑን ተሳፊሮም ከምዝነበሩ
እቲ ኣብ በርሊን፣ ናይ ጽዕነት መኪናት ተጠቒሙ ኣብ ዕዳጋ ልደት 12 ሰላማውያን ዘጥፍአ ቱኒዝያዊ ኣሸባሪ ብፖሊስ ዓዲ ጥልያን ኣብ ከባቢ ሚላኖ ድሕሪ ምቕታሉ፣ ሓይልታት ጸጥታ ጀርመን ኣብቲ ውዲት ንዝተሓባበሩዎ ሰባት ንምርካብ ሃድን ይቕጽሉ ከምዘሉ ማዕከናት ዜና ሓቢረን።
እቲ ኣሸባሪ ካብ ጀርመን ብፈረንሳ ኣቢሉ ዓዲ ጥልያን
ኣመሪካ ትማሊ ዓርቢ ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ዝተኻይደ ንጉዳ ሰፈራ እስራኤላውያን ዝምልከት ድምጺ፣ ናይ ቀውፊ ድምጻ ዓቂባ ሰፈራ እስራኤል ብባይቶ ጸጥታ ዝዅነነሉ ኩነታት ብምፍጣር፣ ባይቶ ጸጥታ ድሕሪ 36 ዓመት ንፈለማ እዋን ንእስራኤል ዝነቅፍ ውሳኔ ከሕልፍ ዕድል ከምዝሃበት ኣህጉራውያን ማዕከናት ዜና ሓቢረን።
ቀዳማይ ሚኒስተር እስራኤል በንጀሚን
ዝሓለፈ ሰኑይ 19 ታሕሳስ ናይ ጽዕነት መኪና ጨውዩ ኣብ በርሊን ኣብ ዝርከብ ናይ ልደት ዕዳጋ ግብረሽበራዊ መጥቃዕቲ ብምፍጻም ህይወት 12 ሰላማውያን ዝለከመ፣ 49 ንጹሃት ዘቝሰለ ወዲ 24 ዓመት ቱኒዝያዊ ዜጋ ንምሓዝ ብደረጃ ኤውሮጳ ሃድን ይካየድ ከምዘሎ ቢቢሲ ሓቢሩ።
ፖሊስ ጀርመን ‘ውን ሃለዋት ናይቲ ኣሸባሪ ብምሃብ
ሓደ ናይ ካፕቴን መዓርግ ዘለዎ ኡጋንዳዊ ወተሃደር ዝርከቡዎም ሰለስተ ኡጋንዳውያን ፣ ንሓደ ዳኒኤል ወልዱ ዝተባህለ ኤርትራዊ ነጋዳይ ኣብ ካምፓላ ብምቕታል ኣብ ባንክ ዝነበረ 2 ሚልዮን ይሮ ንምዝማት ኣብ ዝተኻየደ ውዲት ብምስታፎም ኣብ ቀይዲ ከምዝወዓሉ allafrica.com ሓቢሩ።
ኣፈኛ ፖሊስ ኡጋንዳ ከምዝሓበሮ፣ እቲ ኣብ ደቡብ ሱዳን ዝንቀሳቐስ ዝነበረ
ፖለቲካዊ ዘተ ምስ Prof. Dr. ደሳለ ኣብራሃ ኣብ ፓልትክ
ኤርትራዊ ገዛ (Room) ሕድሪ ጀጋኑና።
ዝኸበርኩምን/ክንን ኣሕዋትን ኣሓትን ደቂ ሃገር፡ ደለይቲ ለውጢ ንደሞክራሲያዊ ስርዓት ኣብ ኤርትራ …! እምባኣር‘ከስ፡ ኣብ ፓልቶክ (Paltalk) እትርከብ: ኤርትራዊ ገዛ ሕድሪ ጀጋኑና (Official Room)፡ ንቀዳም ምሸት፡ ዕለት 30. 12. 2016. ዓ.ም.ፈ.፡ ሰፊሕ ፖለቲካዊ
ኣብ ሓደ ጽዑቕ ቅርዓት ዕዳጋ በርሊን ኮነ ኢሉ ብናይ ጽዕነት መኪና ኣብ ልዕሊ ናይ ልደት ዕዳጋ ዘካይዱ ዝነበሩ ሰላማውያን ሰላማውያን መጥቃዕቲ ብምፍጻም 9 ሰባት ክቐትል ከሎ ልዕሊ 50 ከም ዘቝሰለ ርይተርስ ቢቢሲ ዝርክቡዎም ማዕከናት ዜና ገገሊጾም።
እቲ ቀንዲ ዘዋሪ ናይታ ናይ ጽዕነት መኪና ኣብቲ ከባቢ መጥቃዕቲ
ስርዓት ህግደፍ፣ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ኣብ ዓሰብ ንመዓላ ወተሃደራዊ መደበር ዝውዕል ናይ 30 ዓመት ክራይ ረኺባ ከምዘላ ብምጥቃስ ሓደ “Maydania” ዝተባህለ ኣብ በይሩት ዝመደበሩ ናይ ዓረብ መደበር ቴለቭዥን ንዘቕረቦ ዜና ኣሉታ ንምሃብ ግዜጣዊ መግለጺ ኣውጺኡ።
ኢማራት ዓረብ ኣብ ዓሰብ ወተሃደራዊ መዓስከር ትሃንጽ ከምዘላ ብፍሉጣት ኣህጉራውያን ማዕከናት
ደራሲ፡ ዶ/ር ገብረ ገብረማሪያም፡ ናብ ትግርኛ ተርጓሚ፡ ኣቶ ሃብቶም ተኽለ
ፖለቲካዊ ሃደና ከም ዓንቃፊ ቁጠባቂ ዕብየት፡ ዓንኬላዊ ምትእስሳር መዝመዝቲ ትካላት ፖለቲካን ቁጠባን - ዘይምዕብላናን
ድሕሪ ናጽነት ኤርትራ፣ ፖለቲካዊ መራሕቲ ኤርትራ ንኹሉ ኣካላት ህዝቢ ብዛዕባ ህንጸት ሃገርን ቅዋም ሃገርን ከዘራርቡን ከካትዑን እዩ ዝግበኦም ነይሩ። ብውሑዱ፣ ሰባት ቁጠባዊ
ሕብረት ኤውሮጳ ዘይምርግጋእን ዘይስርሩዕ ዋሕዚ ስደትኛታትን ቀርኒ ኣፍሪቃ ንምዕጋት ናይ 170 ሚልዮን ይሮ ወፍሪ ከካይድ ንዘውጽኦ ውጥን ከምዘጽደቖ ብቕድሚ ትማሊ ካብ ብራስለስ ኣብ ዘወጽኦ ጋዜጣዊ መግለጺ ኣፍሊጡ።
እቲ ሓበሬታ፣ ሕብረት ኤውሮጳ፣ ዘይምርግጋእ ንምህዳእ፣ ከምኡ ‘ውን ጠንቂ ስደትን ግዱድ ምዝንባልን ሃገራት ቀርኒ ኣፍሪቃ ንዝኾኑ ሰበባት ንምግጣም
ራብዓይ ጉባኤ ጽላል ኤርትራውያን ነበርቲ ኖርወይ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ካብ ዕለት 09.12.2016 ክሳዕ ዕለት 10.12.2016 ኣብ ስታቫንገር ተኻዪዱ። ኣብቲ ጉባኤ ኣባላት ጽላል ዝኾኑ ማሕበራትን ምንቅስቓሳትን ተረኺቦም። በቲ ወጺኡ ዝነበረ ፕሮግራም መሰረት ድማ ዓርቢ ዕለት 09.12.2016 ናይ ዝሓለፈ ዓመት ብጽላል ዝተኻየደ ስራሓት ንምግምጋም መጀመርታ ብመሪሕነት ጽላል ዝቐረበ
‘ግብረ ዘወሃብከነ ፈጸምኩ’
ብፁዕ ኣቡነ ዘካርያስ ዮሓንስ፡ ሓላፍነታውን ብትብዓት መዓድን ኣቦ
9 ታሕሣሥ 2016 ዓ/ም/ፈ
ክቡራትን ክቡራንን፡
ንሰብ ከም ሰብ ጥራሕ’ውን እንተረኣናዮ፡ ንባዕሉ እቲ ባህሪ ተፈጥሮኡ፡ ኣብዚ ምድሪ’ዚ ሓደ ሓላፍነታዊ ፍጡር ምዃኑ ንግንዘብ፤ ዕላዊ መንፈሳውን ማሕበራውን ሓላፍነት ምስዝዕደል ከኣ፡ እቲ ሓላፍነት ብዝያዳ ሕጋውን ሕልናውን ክብደት ይውስኽ። ቀናእን ተባዕን ኣቦና
ግደ ሓቂ ንምዝራብ፡ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ፡ እቲ ኣብ 50ታት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ዝፈጸመቶ በደል ምቁራን ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያ ይቅረ ክትብልን ክትክሕስን’ዩ ዝግባኣ። ምስ ደገዝማቲ መን ተማጓቲ ስለዝኾነ ግን፡ ተጻባኢ መርገጺ መንግስቲ ኣመሪካ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ክሳብ ሎሚ ኣየኸተመን። ይኹን እምበር፡ ክትበልዓ ዝደለኻ ኣባጉምባሕ
ካብ ምህናጽ ሃገር ናብ ፖሊቲካዊ ሃደና፡ ፖለቲከ-ቑጠባዊ ሰረት ዘይምዕብልና፣ ድኽነትን ንቡር-ኣልቦነትን ኣብ ድሕረ-ናጽናት ኤርትራ
ቀዳማይ ክፋል
ደራሲ፡ ዶ/ር ገብረ ገብረማሪያም፡ ናብ ትግርኛ ተርጓሚ፡ ኣቶ ሃብቶም ተኽለ
መእተዊ
ኣብ ጽሑፋት ፖለቲካዊ ቁጠባ ብሰፊሑ ተመዝጊቡ ከም ዘሎ፣ ታሪኽ ዘመናዊት ኤርትራ ታሪኽ ንሃገርነት፣ ሃገራዊ መንነት፣ ማሕበረ-ባህላዊን ቁጠባውን ሓርነታት ዝተኻየደ ነዊሕን ከቢድን
ግብጺ ኣብ መሸጣ ህዋሳት ደቂ ሰብ ተዋፊሮም ንዝጸንሑ፣ ዶካትር፣ ነርሳትን ፕሮፌሰራትን ዝርከቡዎም ገበነኛታት ከምዝኣሰረት ምግላጻ ካብ ቢቢሲ ዝረኸብናዮ ሓበሬታ ኣረዲኡ።
ብመሰረት እቲ ሓበሬታ፣ መንግስቲ ግብጺ ዘዋደዶ ሓደ ጸረ ብልሽውና ኣካል ብዝገበሮ ምንቅስቓስ ብውሑዱ 25 ገበነኛታት ኣብ ቀይዲ ክውዕሉ ከለዉ ሚልዮናት ዶላራትን ኣዋርቕን ተታሒዙ ‘ሎ።
እቲ ጸረ ብልሽውና
ዶር ጨፈና ሃይለማርያም
መእተዊ
እዚ እዋን`ዚ፡ ምዕራባውያን መንግስታት ብሕልፊ ድማ ኤውሮጳውያን፡ ብሰንክ`ቲ ካብ ሕሉፋት የማናውያንን ዓሌታውያንን ዝመጾም ዘሎ ጸቕጥን ዘየቛርጽ ዋሕዚ ስደተኛታትን ኣሰኪፉዎም፡ ንዘበናት ንደሞክራሲያዊ ስርዓታቶም ዘቑሙ ቐንዲ ኣዕኑድ ዝኾኑ መትከላት ሰብእዊ መስላት ዕሽሽ ይብልዎም ኣለዉ። ንስለ ፖሎቲካዊ ዕላማታቶም ክብሉ ነዞም መትከላት እዚኦም ኣብ ዋጋ ዕዳጋ
ምስሊ ስርዓት ህግደፍ ከመሓይሽ ናይ ሎቢ ስርሓት የካይድ ምህላዉ ዝንገረሉ ማእከል ኣፍሪቃ ናይ ኣትላንቲክ ካውንስል፣ ብ 8 ታሕሳስ “Rethinking Eritrea.” ብዝብል ኣርእስቲ ኣብ ዋሺንግተን ዲሲ ሰሚናር ኣካይዱ።
ኣብቲ ሰሚናር፣ ኣብ ሰንኮፍ ናይ ዝርከባ ሃገራት ክኢላ Seth Kaplan፣ ቁጠባ ኤርትራ ስነሓሳብን ዕድላትን ብዝብል ኣርእስቲ ከምኡ ድማ ምኽትል
ሓብናን ኣዴናን ዝኾነትወይዘሮ ሰማይነሽ ኣብርሃም ዓንደማሪያም ታሓሳስ 3, 2016 ብዝተጓነፋ ናይ ማኪና ሓደጋ ብድንገት ስለዝዓረፈት ናይ ቀብሪ ስነስርዓት ብኸምዚ ዝስዕብ ክፍጸም እዩ።
ናይ ፍትሓት ስነ-ስርዓት ታሕሳስ 10, 2016 ካብ ስዓት 11 ናይ ንጉሆ ክሳብ 12(ፍርቂ መዓልቲ) ኣብ 200 West Beardsley Road Phoenix AZ 85204 Memorial Park
መድረክ ደለይቲ ፍትሒ ኣብ ከተማ ፍራንክፉርት
ነቲ እዋናዊ ምዕባሌታት ሃገርና ኤርትራ ምርኩስ ብምግባር
ንኹሎም ደለይቲ ፍትሒn ዲሞክራሲን ኤርትራውያን ምስ
ፈተውቲን ናብ ናይ ዘተ መኣዲ ብኽብሪ ንዕድም።
ግዜን ቦታን
ቀዳም ዕለት 10.12.2016
ካብ ሰዓት 2 ድሕሪ ቀትሪ - 22:00 ናይ ምሸት
Saalbau Grießheim
Schwarzerlenweg 57
65933 Frankfurt am Main
دعوة
فرصة لطلاب العدالة الإرتريين في مدينة فرانكفورت.
يشرفنا
ኤርትራ ልኡላዉነታ ካብ ተረጋግጽ ንመጀመርያ እዋን መሬታ ንወታሃደራዊ መደበር ክትጥቀመሉ ንሕቡራት ኢማራት ዓረብ ብኽራይ ከምዝሃበት ብሳትላይት ዝተሰነየ ኣሳእል ቀሪቡ። ዕሱባት ስዑዲ ዓረብን፡ መሻርኽታን ዝስልጥንሉ ወታሃደራዊ መዓስከር ደኲነን የሰልጥና ከምዘለዋ ሰሚዕና። ብዘይካ`ዚ ኣብቲ ንየመናዊ ጉጅለ ሑቲ ንምድምሳስ ዝካየድ ዘሎ ወታሃደረዉን ፖለቲካዉን ቃልሲ ብቀጥታን ተዛዋዋርን ትሳተፍ ከምዘላ
ኣሽምባይዶ ንዓቅሚ ኣዳምን ሂዋንን ዝበጽሐ ሰብ ዘጽብቀሉን ዘኽፍኣሉን ዝግንዘብ ሰብ፡ ወለዲ ሓደ ዓመት ዝገበረ ውላዶም’ውን “እንታይ ይሕሸካ” ኢሎም ዝበልዖ መግቢ ፡ ዝሰትዮን ዝለብሶ ክዳንን የምርጽዎ። ወለዲ ሓደ- ሓደ እዋን ጠለብን ቃሕታን ውላዶም ይሰምዑ፡ ካልእ እዋን ድማ ብሕጽረት ዓቅሚ ወይ ብጽቡቅ ሓልዮት፡ ወለዲ ንጠለባት ውላዶም፡ “ኣይፋል”
(ምድሃል + ምልማስ + ምስጓግ) x (ዘይምትእምማን + ብኲራት ምሁራን) =
ምብትታን ህዝብን ሃገርን
ኣብ መንበሪ ገዛ እንዳ ሓደ ብ/ጀነራል ክልተ ኮሎኔላት፡ ሓደ ማእከላይ ጽፍሒ ዝሓላፍነቱ ኣብ ሲቪላዊ ስራሕ መንግስቲ ዝተመዘዘን ሓደ ዝተጣየሰ
ስነ-ስርዓት ቀብሪ ናይ’ቶም ኣብ መላእ ዓለም ዝርከብ ሕልና ዘለዎ ኤርትራዊ ልቢ ዝተንከፈ ዘሐዝን ናይ ሞት ሓደጋ ዘጋጠሞም ክልተ ኮዋኽብቲ ስነ_ጥበበኛታት መርሃዊ ቀሺ ስብሃት-ለኣብን ዮናስ ዮውሃንስ ወዲ ኪኮን ብሓሙስ 01 ታሕሳስ 2016 ኣብ ማእከል ከተማ ኣዲስ ኣበባ ብክብ ዝበለ ኣገባብ ተፈጺሙ።
እዞም ድሕሪ ዕለተ መስዋእቶም ክሳብ ናይ
እዚዅሉ ጭርጭር ዓበደ ንምንታይ ኣድለየ?
ህግደፍ ኣብ ሸፈጥን ምድንጋርን ዝዓረደ ምትእኽኻብ’ዩ።
እዚ ባህርያት ህግደፍ’ዚ ኣብ ኵሉ ዓውደ ስራሓቱ ንርእዮ ኣለና። ኩላትና ከም ንፈልጦ: “ብድሆ” ተባሂሉ ዝጽዋዕ ህግደፋዊ ናይ ጸለል መለል ዳንኬራ ኣብ ዝሓለፈ ሽዱሽተ ዓመታት ኣብ ከተማ ስታቫንገር ተኣማሚኑ ምርኢት ኣቕሪቡ ኣይፈልጥን እዩ። ኣብቲ ብኽንደይ ምስጢራዊ ኣገባብ


text:
ቅሉዕ መልእኽቲ ተረኽቦ ናይ ሓንቲ ቤተ ክርስትያን በርሊን ንኻልኣይ ጊዝይኡ ዝለኣኽ ሓበረታ: 30 ሕዳር 2017
- Details
- Created: Friday, 01 December 2017 02:58
- Last Updated: Friday, 01 December 2017 02:58
ቤተ ክርስትያን ኩሉሳዕ ካብ ኣመንቲ ኣይኮነትን ትጉዳእ። ኣብ ውሽጣ ካብ ዝርከቡ መራሕቲ ሃይማኖት ኢና ዝብሉ ውሑዳት ስሱዓትን ፍትሓዊ ምሕደራ ብእተሳእኖ መንግስትን ጥራይ እያ ትጉዳእ። ንሳቶም እዮም ከኣ መንግስቲ ኢድ ኣእትዩ ክርምሳ ማዕጾ ዝኸፍትሉን ባይታ ዝምድምዱሉን፣ ነቲ ስርዓት ተጸጊዖም ድማ ምእመናን ዝሕምሱን። ኣብ ውሽጢ ቤተክርስትያን ተጸፍዮም ሰለይቲ ናይቲ ስርዓት ኮይኖም ዝዕሰቡ ካህናት ሰብ ሸጓጉጢ ውሑዳት ኣይኮኑን። ከምኦም ዝበሉ ሰብ ጉንዖ እዮም ድማ መብዛሕትኦም ናብ ድያስፖራ ወጺኦም ብስም ሃይማኖት ዞባዊ ንኡስ ሃገረ ስብከት ዘቑሙን ብኤምባሲታት ህግደፍን ማሕበረ- ኮማትን ኣድላይ ዘበለ ምትሕብባር ዝግበረሎምን። ኣብኡ ኮይኖም እዮም ድማ! ነቶም ብደገ-ደገ ዝጸንሑ ካህናት ዝዓስቡዎም። ዘቖሙወን ማሕበራት ከኣ ከም ዝዘርጉወን ዝገብሩዎም። ብኤምባስታትን ማሕበረ-ኮማት ህግደፍን ዝመሓደራ ቤተክርስትያን ካብ ፖለቲካ ነጻ እየን ምባል ከቶ! ኣይከኣልን። ነዚ ኣብ ገምጋም ዘእተወ እምበኣር ካብዙይ ንታሕቲ ምንባብ ሓደ ርኡይ ኣብነት ክኾነና እዩ።


text:
17 ግንቦት 2007 ዓ/ም ኣጋ ወጋሕታ እዩ ነይሩ። መበል ሓምሻይ ዙር ሃገራውን ክልላውን መረፃ እናተኣናገደት ዝወዓለት ከተማ ማይጨው ፍፁም ሰላማዊ ዝኾነ ኩነታት ፀጥታ ዓሲልዋ ኣሎ።
ፅሩይ ዝስተ ማይ ኣብ ገፀር
“ይጠቕመኒ” እዩ ዝብልዎ ተወካሊ ብምምራፅ ሃገራዊ ግቡኦም ዝፈፀሙ ገለ ነበርቲ እታ ከተማ ነናብ ስራሕ ቦትኦም ንምምላስ ኣብ መናሃርያ ከተማ ማይጨው ኣንጊሆም ተረኺቦም ኣለው። ዝሑል ኩነታት ኣየር ስዒቡ ብርሃን ወጋሕታ ደበኽ ምስ በለ 12 ሰባት ዝፃዓነት መኪና ንኣንፈት ሰሜን ሒዛትና ተሓምበበት። ሓያል ቀዝሒ ዓቐብ ገራፀርሒ ሰጊርና ዓይኒ ተጎዓዛይ ዝማርኽ ለምለም ሰውሒ ዝሓዘለት ዓይባ በፂሕና። ነባሪ ሕብረተሰብ ከባቢ ዓይባ ኣብ ፅባሕ መረፃ ብሰናይ ጉሓቱ ናብ ዕለታዊ ስርሑ እንትወናጨፍ ብማዕዶ ትዕዘብ። ለምለም መይዳ ዓይባ ወዲእና ዝረኸብናያ ዓዲ ሽሁ እውን እንተኾነ ሓረስታይ ትርጉም ሰላምን ልምዓትን ተረዲእዎ ናውቲ ሕርሽኡ ሒዙ ናብ ልምዓት እንትወፍር ይረአ። ነዚ ኹሉ ብተመስጦ እንትትዕዘብ እዚ ተባዕ ህዝቢ ዝፈጠሮ መንግስቲ ዘመዝገቦም ለውጢታት ኣፍካ መሊእኻ ብዛዕብኡ ክትዛረብ ትግደድ። ናቱ ኣብራኽ ምዃንካ ድማ ኣዚኻ ትኾርዕ።
ድሕሪ ሒደት ሰዓታት ረፋድ ከተማ ኣላጀ በፂሕና። ናብ ቤት ፅሕፈት ማይ መኣድንን ኢነርጅን ወረዳ እምባ ኣላጀ እንትነምርሕ ኣቀባብላ ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ብምንኣድ ልምዓታዊ ወግዒ ጀሚርና። ንዝወፈርናሉ ዳህሳስ ፅሩይ መስተ ማይ እታ ወረዳ ኣብነት ዝኸውን ተመክሮ ኮሚቴ ናቑጣ ማይ ጉጅለ ልምዓት ገረብ ሽላን ድማ ተዓዚብና። ምሉእ ትሕዝቶ ከም ዝስዕብ ተዋዲዱ ኣሎ።
ፈላማይ ወግዕና ምስ መተሓባበሪ ጉጅለ ልምዓት ገረብ ኣሸላን ዝኾኑ ቀሺ ሃይለ ገብረድንግል እዩ ነይሩ። ቀሺ ሃይለ ሕሉፍ ኩነታት እቲ ከባቢ እንተረድኡ “ቅድም ክብል ሕብረተሰብና ካብ ፍልፍልን ዝዓቖረን ማይ ብምሕዋር ፃምእ ጐሮሮኡ የርዊ ስለዝነበረ ብቐሊሉ ንዝተፈላለየ ሕማማት እናተቓልዐ ፀኒሑ እዩ። ነቲ ፀገም ዝተረደአ መንግስቲ ቅድሚ ሰለስተ ዓመት ኣብቲ ከባቢ ትካል መስተ ማይ ሃኒፁ። ኣብቲ ዝተሃነፀ ማይ 31 መራሕቲ ስድራ ዝሓዘት ጉጅለ ልምዓት ገረብ ኣሸላን ኣጣይሽና።” ኢለሙና። እዚ እንትዛረቡ ሞያ ተንከፍ እውን እናሓወሱ ስለዝገልፁ ንዘይፈልጥ ሰብ በዓል ሞያ እንበር ሓረስታይ ኣይመስሉዎን። ዝኾነ ኾይኑ እታ ናቑጣ ማይ ምንም ዓይነት ጉድኣት ከይበፅሓ ሓሙሽተ መተሓባበርቲ ኣባላት ብምምራፅ ግቡእ ዝኾነ ክንክንን ሓለዋን ይግበረላ እዩ። ቀፃሊ ከጋጥም ንዝኽእል ፀገም ንምፍታሕ ድማ ሕድሕድ ተጠቃሚ ኣብ ቀውዒ ካብ ዝረኽቦ ምህርቲ ሓሙሽተ ሸንበር የዋፅእ። ዛጊድ እውን ሰለስተ ሽሕ ብር ኣብ ባንኪ ዓቝሮም ኣለው። ብተወሳኺ ምስቲ ኣባል ግቡእ ዝኾነ ምርድዳእ ብምፍጣር ወርሓዊ ሰለስተ ብር እናዋፅኡ ሓፁርን ማዕፆን ገይሮም እዮም።
መንግስቲ ዝሃንፀን ዘሎ ትካላት ማይ ተገልጋሊ ሕብረተሰብ ከም በዓል ዋና ኮይኑ ክከናኸነን ግቡእ ኣለዎ። ነዚ ሓላፍነት ንምውፃእ ድማ ውሕሉል ኣወዳድባን ቅኑዕ ኣረኣእያን የድሊ። ካብዚ ብምብጋስ ኣባላት ጉጅለ ልምዓት ገረብ ኣሽላን ሓሙሽተ ኔትዎርክታት ብምጥያሽ ኣባለላታ ዝመሓደርሉ ስሪት፣ በቢወርሑ ዝገማገምሉን ዝሰራርዕሉን መስርሕ ኣለዎም። ሰብ ሞያ ሃፍቲ ማይ ብዝህብዎም ግቡእ ደገፍን ክትትልን ፅሩይ መስተ ማይ ብእዋኑ ክረኽቡ ከም ዝኸኣሉ እውን ቀሺ ሃይለ የብርሁ።
ኣይተ ንጉሰ ኣባዲ ነባሪ ጣብያ ዓፀላ ቁሸት ገረብ ኣሽላን እዮም።ኩነታት ፅሩይ መስተ ማይ ጉጅለ ልምዓት ገረብ ኣሽላን ቅድም ክብል ሕብረተሰብ ምስ ከፍቲ እናተዳፍአ ዝረኽቦ ዝነበረ መስተ ማይ ሐዚ መላእ ስድራ ሓደ ቤተሰብ ፅሩይ መስተ ማይ ንምርዋይ ፅቡቅ ኣጋጣሚ ፈጢሩሎም ኣሎ። ይኹን እምበር ትካላት ማይ ሰኣን ግቡእ ክንክን ግልጋሎት እንተቋርፃ ቅድም ቀዳድም ዝጉድኡ ተጠቀምቲ ስለ ዝኾና ንህልውናኦም እንትብሉ ነበርቲ እቲ ከባቢ ክትትል ምግባሮም ግቡእ እዩ። ጉጅለ ልምዓት እቲ ቁሸት ዝወነነቶ ልምዓታዊ ኣተሓሳስባ እውን እዚ እዩ። ከምቲ ቅድሚ ሐዚ ዝነበረ ፀገም ሰብን እንስሳትን ኣብ ሓደ ጉድጓድ ማይ ዝጥቀምሉ ኩነታት ንኸይህሉ እንስሳት ንበይነን ዝጥቀማሉ ብዘለዎም ዓቕሚ ብስሚንቶ ክሃንፁለን ኣብ ስምምዕ ተበፂሑ ኣሎ። መንግስቲ ሃኒፁ ንዘረከቦም ትካላት ማይ ናይ ባዕልቶም ውሽጣዊ ዓቕሚ ተጠቒሞም ምጉልባትን ምስፋሕን ናቶም ግደ ከም ዝኾነ እውን ኣሚኖም ብተግባር ይሰርሑ ኣለዉ፡፡
ከም ወረዳ ኣብ መስተ ማይ ጥራሕ ዘይኮነስ ዝተፈላለዩ ኣማራፅታት ማይ ብምጥቃምን መስኖ ብምስፋሕን መዳይ እውን እንተርኢና ኣብ 2007 ዓ/ም 18 ሓባር ዒላ 367 ውልቀ ዒላ ብጉልበት ሕብረተሰብ ክስራሕ ክኢሉ እዩ። ብተወሳኺ 25 ፍልፍል ማይ ብምጉልባት 12 ቼክዳም ተሃኒፁ ሓረስቶት እታ ወረዳ ኣብ ልምዓት መስኖ ተጠቀምቲ ክኾኑ ክኢሎም እዮም። ካብኡ ሓሊፉ ተጠቃምነት ሓረስቶት ንምስፋሕ ኣብ 12 ቦታታት እታ ወረዳ ከባቢ 1,200 ሜትሮ ዝኸውን ዘበናዊ መትረብ ዝተዘርገሐ ኮይኑ ስራሕቲ መስኖ ዘሳልጡ 32 ሞተር ፓምፕታት ተኣታትዮም እዮም።
ተሓራሳይ መሬት ሓባር ዒላ ብምጥቃም ናብ ልምዓት መስኖ ንምእታው ኣብ ዝተገበረ ርብርብ ኣብዚ ዓመት 41 ደቂ ኣንስትዮ ዝርከብኦም 883 መናእሰይ ኣብ 72 ሄክታር ስፍሓት መሬት 224 ሓባር ዒላ ንምስራሕ ተኻኢሉ ኣሎ። ነዚ ንምስፋሕ ዝራኣዩ ብሉፃት ስራሕቲ መሰረት ብምግባር ጣብያታት ባዕለን ንባዕለን ተመክሮ ዝለዋወጣሉ ኩነታት ንቐፃሊ ክስረሐሉ ተታሒዙ ኣሎ። ብኣጠቓላሊ ኣብ ሕሉፍ ዓመት ከባቢ 88 ምኢታዊ ሓረስታይ ተጠቃሚ ልምዓት መስኖ ዝነበረ እንትኸውን ሐዚ ናብ 94 ምኢታዊ ከም ዝበፅሐ ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ማይ መኣድንን ኢነርጅን ወረዳ እምባ ኣላጀ መምህር ሞጐስ ግደይ ይገልፁ።
ብድምር ተፈጥሮ እትልግሶ ሃፍቲ ብግቡእ ኣጠቓቕማ ሕብረተሰብ ይውሰን። ዓይኒ ህልውና ሰባት ዝኾነ ማይ ብሳይንሳዊ መስርሕ ሕብረተሰብ ከም ዓይኑ እንትከናኸኖ ንገዛ ነብሱ ረቢሑ ንወለዶ ዝሓልፍ ሃፍቲ ይዕቅብ። ስለዚ ካብ ሃፍቲ ማይ ክንረኽቦም ዝግብኡና ረብሓታት ንምርካብ ተመክሮ ጉጅለ ልምዓት ገረብ ሽላን ብምውሳድ ንዘላቒ ረብሓኡ ክንረባረብ ይግባእ።


text:
ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ/ህውሓት/ ልዕሊ 2,500 ኣባላቱን ልዕሊ 200 ድማ ካብ ኣባል ውድባት ኢህወዴግን ካልኦት ክልላትን ይሳተፍሉ ዘለው ውድባዊ ኮንፈረንስ ትማሊ ኣብ ከተማ መቐለ ተጀሚሩ’ሎ።
እዚ ህውሓት ን35 ማዕልታት ዘካየዶ ገምጋምን ናይ መሪሕነት ለውጥን ከምኡ እውን ኢህወዴግ ን17 ማዕልታት ዘካየዶ ገምጋም ስዒቡ ዝካየድ ዘሎ ኮንፈረንስ ላዕለዎት መራሕቲ ውድባይ ይሳተፍሉ ዘለው ዋዕላ እዩ።
ኣብዚ ንልዕሊ ሸሞንተ ማዕልታት ዝፀንሕ ኮንፈረንስ ትፅቢቶም እንታይ ከምዝኾነ፣ኣብ ባይታ ክልወጥ ዝደልዩዎም እንታይ ምዃኖም፣ህዝቢ ዝደልዮ መሰረታዊ ለውጢኸ ይመፅእዶ ይኸውን ዝብሉ ሕቶታት ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢ ዝነጥፉን ንናይታ ክልልን ሃገርን ፖለቲካዊ ኩነታት ዝከታተሉን ሰለስተ ኣጋይሽ ሪኢቱኦም ይህቡ።ኣቶ ደጋፊ ጎድፋይ ካብ ከተማ መቐለ፣መንእሰይ ባሻ ደስታ ካብ ከተማ ኣዲስ ኣበባን ኣቶ ገብረስላሰ ኣርአያ ድማ ካብ ስዊድንን እዮም።
ዝርዝሩ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።