text:
Yrkesnorsk
ምንባብን መጽሓፍን ተማሃር።
ኣንብብ ከምኡውን ስማዕ
ስዋስውን ኣደማምጻን
ቃላት (ማህደረ-ቓላት)
መሳለጥያ ምህሮን ትምህርቲ ኖስክን
Yrkesnorsk
Arbeidsliv
Helsenorsk
ሀልሰ ኖስክ- ኣብ ኢንተርነት ዝመሰረቱ ናይ ጥዕና ትምህርቲ ኣብ ኖርወይ። ነቶም ምስ ጥዕና ድተኣሳሰር ናይ ትምህርቲ ድሕረ ባይታ ደለዎም ዓበይቲ ስደተኛታት ወይ ነቶም ብዓውዲ ጥዕና ብቑዓት ኮይኖም ኣብ ቤት ጽሕፈታት ጥዕና ኣብ ኖርወይ ክሰርሑ ትምኒት ደለዎም መንእሰያትን። ደረጃ A1+/A2 ከምኡውን B1/B2።
Learn NoW 2 – helsenorsk
ሀልሰ ኖስክ – (helsenorsk) ብኢንተርነት ድወሃብ ደረጃ B1 ኣስተምህሮ ሀልሰ ኖስክ። ጽሑፋት ናይ ዝርርብን ሓቅታትን ፣ ሰዋስው ፣ ኣደማምጻ ፣ ምስማዕን ዕዮታትን ደጠቓለለ።
Mitt yrke
ሚት ዪርከ- (ስረሐይ) ብዛዕባ ድተፈላለየ ስራሓት ድነግር ሓጸርቲ ፊልምታት ካብ NRK።
Norsk på jobben
ኖስክ ፖ ዮበን- (ኖስክ ኣብ ስራሕ) ብናይ ስራሕ ሓሳብ ፣ ቁጠባን ሂወት ስድራቤትን ኣብ ኖርወይ ሓደ ንጡፍ ሂወት ንኽህልወካ ዘዳሉ ዲጂታላዊ ትምህርቲ ኖስክ ከም ካላኣይ ቋንቋ ኢዩ።
Veien fram – yrkesfag
ቨየን ፍራም ኢርከስፋግ- እዚ’ውን ብኢንተርነት ድወሃብ ኮይኑ ነቶም ናብ ስራሕ ዓለም ንምእታው ድውሰድ መደባት ትምህርቲ VG1/VG2 (ህንጻ ፣ ሲቪል መሃንድስነት ፣ ቅዲን ኢደ ስርሓትን ፣ ኤለክትሪክ ፣ ጥዕናን ማሕበራዊ ትምህርትን ፣ መራኸቢ ብዙሃን ፣ ኣጠቓቕማ ባህርያዊ ሃብቲ ፣ ቤት መግቢን ዓይነት ትምህርቲ መግብን ፣ መጓዓዝያን ኣገልግሎትን ፣ ቴክኖሎጂን ኢንዱስትርያዊ ፍርያትን)።
Yrkesnorsk
ብዛዕባ ስራሕ ፣ ናይ ስራሕ ሂወት ፣ ንስራሕ ምምልካትን ካልእ ብዙሕን ተማሃር።
ምንባብን መጽሓፍን ተማሃር።
NorskPluss Alfa
Lær bokstavene. Gjør lese-, lytte- og skriveøvelser til hver bokstav.
Ord1
ቃል 1 ተምሃራይ ሒዝዎ ዘሎ ዕቁር ብልሓት እናኣንቀሳቀስካ ምስታፍ፣ ንኽላለ ምስ ኣደማምጻ፣ ፊደላት ከምኡ ድማ ሓሳባት ብ ነርወጂያን ቋንቋ።
ኣንብብ ከምኡውን ስማዕ
Bøkenes verden
ንምንባቡ ቀለልቲ መጻሕፍቲ።
Klar tale
ብዛዕባ እዋናዊ ዜናታት ኣንብብ፣ ቀሊል ኖሽክን ፍሩይ (ዓቢ) ጽሕፈትን።
Kort forklart
ስነፍልጠትን ማሕበራዊ ትምህርትን ክትመሃረሉ ትኽእል 31 ኤለክትሮኒካዊ መጻሕፍቲ። ን 25 ቋንቋታት ዝድግፍ መዝገበ ቃላት።
Les norsk!
ለስ ኖስክ- ኣብዚ ድተፈላለዩ ጽሑፋት ናይ በበይኑ ደረጃታትን ብዛዕባ ድተፈላለየ ኣርእስታትን ከተንብብ ይከኣል።
Les norsk! Youtube
ለስ ኖስክ ኣብ ዩ ትዩብ- ንፈተና ቋንቋ ኖስክ ተለማመድ። ኣብ ድተፈላለዩ ደረጃታት ጽሑፋት ስማዕን ኣንብብን።
Min norsk Smart øving
ካብ መዓልታዊ ሂወትካ ቃላትን መግለጺታትን ተማሃር፣ ኣብ ድተፈላለየ ደረጃታት ኣንብብ፣ ስእልታት ተጠቐም፣ ኣብ ናይ ዘረባ ክእለትካ ተለማመድን ስማዕን።
Norskprøven
ኖስክ ፕሮቨ- (ፈተና ኖስክ) ንደረጃታት A1-A2 ፣ A2-B1 ከምኡውን B1-B2 ፈተና ኖስክ ተለማመድ። ኣብ መርበብ ኮምፐታንሰ ኖርገ ናይ ሰሚዕካ ምርዳእ ፣ ጺሒፍካ ምርዳእን ምጽሓፍን ዕዮታት ኣለዉ። ድኾነ ሰብ ክንደይ ዕዮታት ብቅኑዕ ከምድመለሰ ይፈልጥ።
ዕዮታት ክትመርጽ እንከለኻ ቡክሞል ወይ ኒኖስክ ምረጽ።
Norskprøven C1
ንናይ ኖስክ ፈተና C1 ተለማመድ።
Øve til norskprøve – Lokus
ንፈተናታት A1-A2 ወይ A2-B1 መዳለዊ ተለማመድ።
Øve til norskprøve – Norsklab
ንናይ ኖስክ ፈተናታት A1-A2 ፣ A2-B1 ከምኡውን B1-B2 መዳለዊ ድኾነካ ተለማመድ።
Øve til norskprøve – Yrkesnorsk
ንፈተናታት A1-A2 ወይ A2-B1 መዳለዊ ተለማመድ።
Salto
ምልምማድ ኣብ ሕጽር ሕጽር ዝበሉ ኣልፋቤታት። ምስማዕ፣ ምንባብ ከምኡ ድማ ምጽሓፍ።
Tospråklig norskopplæring
ኣብቲ ናይ ኖስክ ገጻት ናይ ተማሃሮ መስመር መደብ ትምህርቲ ንዓበይቲ ብዙሕ ተንቀሳቓሲ ስእልታት ክትርኢ ትኽእል ከምኡውን ኣገደስቲ ኣርእስታት ኖስክን ኣፍልጦ ሕብረተሰብን ክትማሃር ትኽእል።
Vi snakker
ኣብዚ መደብ እዚ ልምምድ ቋንቋ ነርወጂያን ብምዝርራብ ከምኡ ድማ ዝተፋላለዩ ኣርእስትታት ብምልዓል ምልምማድ። ዝተፈላለዩ ምዓልታዊ ኣርእስትታት ንዝተፈላለየ ዕድመ ዘለዎም ዝሰማማዕ።
ስዋስውን ኣደማምጻን
CALST
ምስማዕን ኣደማምጻን ተለማመድ፣ ካብ ቋንቋ ኣደኻ መበገሲ ድገበረ ምሳኻ ድሳነ ልምምድ ርኸብ።
Exploring Norwegian Grammar
ብብዙሓት ኣብነታትን ስእልታትን ደተሰነየ ሕግታት ሰዋስው ተማሃር።
grammatikk.com
ግራማቲክ- (ሰዋስው) ብቋንቋ እንግሊዝን ኖስክን ሰዋስው ኖስክ ኣንቢብካ ተማሃር።
Håndbok i grammatikk
ኣብ ኣጠቓቕማ ቋንቋን ሰዋስውን ዘተኮሩ ድተፈላለዩ ኣርእስታትን ዕዮታትን ደለዎ መርበብ ኢንተርነት።
Interaktiv nettnorsk
ኣሳታፊ መርበብ ኖሽክ ክንደይ ድኣክልን እንታይን ክትመሃር ከምትደሊ ባዕልኻ ምረጽ፣ ኣብ ሰዋስው ተለማመድ።
Interaktive grammatikkoppgaver
ደረጃን ኣየናይ ዓይነት ኦዮታት ሰዋስው ክትሰርሕ ትደልን ምረጽ።
Lesetrener
ሰጋእ ከይበልካ ምንባብ ከምኡውን ብርቱዓት ቃላት ምንባብን ተለማመድ።
Norsk grammatikk
ዕዮታት ሰዋስው ነቶም ኣብ ድለዓለ ደረጃ ቋንቋ ኖሽክ ድበጻሕኩም።
Norsklærer Karense – YouTube
መምህር ኖስክ ካረንሰ- ብዛዕባ ሰዋስው ፣ ቃላትን ኣዘራርባን ፣ ኣደማምጻን ባህሊ ኖስክን ቪድዮታት ኣብ ዩ ትዩብ YouTube ረአ።
Norsksidene
ብዛዕባ ሰዋስው ፣ ምጽሓፍን ቋንቋን ብምንባብ ፣ ምስማዕን ዕዮታት ብምስራሕን ተማሃር።
Ordtrener
ብምስማዕን ፣ ምርኣይን ምድማጽን ድተፈላለዩ ድምጽታት ተለማመድ።
På nivå
ሰዋስው ኖስክ።
ተማሃር ከምኡውን ሓፈሻዊ መግለጺ ብዛዕባ ሰዋስው ኖስክ ርኸብ።
Praktisk norsk 1
ዕዮታት ስራሕ ከምኡውን ኣብ ሰዋስውን ቃላትን ተለማመድ።
Praktisk norsk 2
ልምምዳት ኣብ ሰዋስው፣ ከምተወሳኺ’ውን ንመጽሓፍ ፕራክቲስክ ኖሽክ 2 ክትጥቀመሉ ይከኣል።
Uttrykk
ብዛዕባ ጥቕሲ ወይ ኣገላልጻ ተማሃር ነቶም ኣገላልጻ ከኣ ኣብራሃዮም ዕዮታት’ውን ስራሕ። መብርሂ ብኖስክ።
Vi snakker
ኣብዚ መደብ እዚ ልምምድ ቋንቋ ነርወጂያን ብምዝርራብ ከምኡ ድማ ዝተፋላለዩ ኣርእስትታት ብምልዓል ምልምማድ። ዝተፈላለዩ ምዓልታዊ ኣርእስትታት ንዝተፈላለየ ዕድመ ዘለዎም ዝሰማማዕ።
ቃላት (ማህደረ-ቓላት)
Hverdagsnorsk
Lydbok til boka «Hverdagsnorsk». Øv på å kommunisere i presentasjon, arbeidsliv og lokalmiljø. Lydstøtte finnes på flere språk.
Min norsk Smart øving
ካብ መዓልታዊ ሂወትካ ቃላትን መግለጺታትን ተማሃር፣ ኣብ ድተፈላለየ ደረጃታት ኣንብብ፣ ስእልታት ተጠቐም፣ ኣብ ናይ ዘረባ ክእለትካ ተለማመድን ስማዕን።
Vokabular
ሓደስቲ ቃላት ተማሃር። ካብ መንጎ ድተፈላለዩ ቋንቋን ኣርእስትን ምረጽ። ኣብ ቋንቋ ምምራጽ ትግርኛ ኣይትግበር ፣ ስእልን ቃላትን ግን ብቡክሞል ግበር።
መሳለጥያ ምህሮን ትምህርቲ ኖስክን
God i norsk 1
ክፋላት መጽሓፍ ጉ ኢ ኖስክ። ብዘይ መጽሓፍ ክትጥቀመሉ ይከኣል። ቪድዮታት ፣ ዕዮታት ፣ መላመዲታት። ነጻ መእተዊ። ክልተ ደረጃታት።
God i norsk 2
ክፋላት መጽሓፍ ጉ ኢ ኖስክ። ብዘይ መጽሓፍ ክትጥቀመሉ ይከኣል። ቪድዮታት ፣ ዕዮታት ፣ መላመዲታት። ነጻ መእተዊ። ክልተ ደረጃታት።
Godt sagt
ን Alfa ፣ godt sagt 1ን 2ን ድብሉ ጽሑፋት ኣውሪድካ ስምዓዮም። ድረጃ A1-A2።
Her bor vi 1
ኣብ ሀር ቦር ቪ 1 ደረጃ A1, ኣብ ዝርርብ ዝያዳ ተለማመድን ተወሰኽቲ ዕዮታት ከኣ ስራሕ።
Her bor vi 2
ኣብ ሀር ቦር ቪ 2 ደረጃ A2, ኣብ ዝርርብ ዝያዳ ተለማመድን ተወሰኽቲ ዕዮታት ከኣ ስራሕ።
Her på berget
ኣብዚ ሀር ፖ በርገት ድብል ጽሑፍ ኣብ ኢንተርነት ዕዮታት ስራሕ ከምኡ’ውን ድምጺ ስማዕ። ደረጃ B1-B2
Hugin og Munin
ኖስክ ተማሃር።
ምስ መንእሰያት ድሳነ ጽሑፋት ፊልምታትን ዕዮታትን።
ሓገዝ ቋንቋ ኣደ ብድተፈላለየ ቋንቋታት።
Hverdagsnorsk
Lydbok til boka «Hverdagsnorsk». Øv på å kommunisere i presentasjon, arbeidsliv og lokalmiljø. Lydstøtte finnes på flere språk.
Learn now
ብናይ ቋንቋ ኣደ ሓገዝ ድተሰነየ ትምህርቲ ቋንቋ ኖሽክ ንጀመርቲ ኣብ ኢንተርነት ብብዙሕ ቋንቋታት።
Learn NoW 2
ደረጃ B1 ናይ ኖስክ ትምህርቲ ብኢንተርነት። ጽሑፋት ፣ ሰዋስው ፣ ዕዮታትን ሓበሬታን ብዛዕባ ቋንቋን ሕብረተሰብን ኖርወይ።
Mer norsk
ዕዮታት ናይ መምሃሪ ጽሑፍ መር ኖሽክ ከምኡውን ኣተሓሓዚ ምስቲ ኣሃዛዊ መጽሓፍ።ደረጃ B1
Min norsk Smart øving
ካብ መዓልታዊ ሂወትካ ቃላትን መግለጺታትን ተማሃር፣ ኣብ ድተፈላለየ ደረጃታት ኣንብብ፣ ስእልታት ተጠቐም፣ ኣብ ናይ ዘረባ ክእለትካ ተለማመድን ስማዕን።
Norsk nå!
ዕዮታት ን “ኖስክ ኖ”። ብዘይ እቲ መጽሓፍውን ክትጥቀመሉ ይከኣል።
A1 ወይከኣ A2 ምረጽ።
Ny i Norge
ኣንብብ፣ ጽሓፍ ከምኡውን ኣብ ሰዋስውን ኣደማምጻን ተለማመድ። ደረጃ A1 ን A2
På vei – gammel
ንሓደሽቲ ጀመርቲ ድተዳለወ መምሃሪ ጽሑፍ ኖሽክ። ኣብቶም ብዛዕባ መዓልታዊ ሂወትካ ድኾኑ ኣርእስታት ተለማመድ።
På vei – ny
ፖ ቨይ- ካብ’ቲ ናይ ቀደም መጽሓፍ ፖ ቨይ ድተወስደ ጽሑፋትን ትርጉሙን።
Stein på stein
መእተዊ ናብ ዝያዳ ዕዮታትን ትሕዝቶ መጽሓፍ ስተይን ፖ ስተይን ደረጃ B1።
Veien fram
ቨየን ፍራም- ቨየንፍራም ብኢንተርነት ድወሃብ ስልጠና ቋንቋ ኖስክ ኢዩ። ነቶም ናብ’ቲ ድመረጽዎ ዓውደ ትምህርቲ ድወስድ መደባት ትምህርቲ ኣብ ማእከላይ ደረጃ ድመሃሩ መንእሰያትን ዓበይትን ድማ ይሰማማዕ። እዚ ብቡክሞልን ብኒኖስክን ይርከብ።
Creaza samfunn
ብመልክዕ ቴማዊ ካርታ ፡ ዕዮታትን ኣምራዊ ካርታን ኣብ ስነፍልጠት ስራሕ። እቲ ኣምራት ናብ ፡ ዳሪ ፡ ፓሽቶ ፡ ትግርኛ ፡ ኩርማንጂ ፡ ዓረብን ሶማልን ድተተርጎመ ኢዩ።
De forente nasjoner
ዲ ፎረንተ ናሹነር- (ውድብ ሕቡራት ሃገራት) መእተዊ ጽሑፍ ምስ ዕዮታት ብዛዕባ ውድብ ሕቡራት ሃገራት። እዚ ጽሑፍ ናብ ድተፈላለየ ቋንቋታት ተተርጒሙ ይርከብ።
Demokrati og diktatur
ደሞክራቲ ኦግ ዲክታቱር- መእተዊ ጽሑፍ ብዛዕባ ዲሞክራሲን ጨቋኒን። እዚ ጽሑፍ ናብ ድተፈላለየ ቋንቋታት ተተርጒሙ ይርከብ።
Grip
ዕዮታት ማሕበራዊ ትምህርቲ ፣ ስነፍልጠት ፣ ቁጽርን እንግሊዝን። ነቲ መጽሓፍ ብዘይምሓዝ (ምውሳድ) ክትጥቀመሉ ይከኣል።
Grip Fagnettsted
ግሪፕ መርበብ ዓይነታት ትምህርቲ- ምንጪ ንመጽሓፍቲ ግሪፕ ኣብ ስነፍልጠት ፣ ጂኦግራፊን ቁጽርን ብሓንሳብ ኣብ ሓደ ቦታ።
Historie VGO
ኣብቲ ናይ ታሪኽ ገጻት ናይ ተማሃሮ መስመር ብዛዕባ ድተፈላለዩ ፍጻሜታት ካብቶም ቀዳሞት ሰባት ክሳብ እዚ ሎሚ ኣብዛ ዓለም ደሎ ግጭታት ክትመሃር ትኽእል። ተንቀሳቓሲ ስእልታት ክትርእን ጽሑፋት ከተንብብን ድማ ትኽእል።
Kart i skolen
ካርታ ናይ ኖርወይ። ኣስማት ናይ ቦታ ተዓዘብ። ርሕቀታት ዓቅን ከምኡውን ተወሳኺ ካልእ። ደገፍቲ ቋንቋታት ቡክሞል ፡ ኒኖስክን እንግሊዝን።
Kart og geografiske navn
ዞባታት ናይ ኖርወይ ወይ ኩለን ሃገራት ኣፍሪቃ ክትጠቅስ ትኽእልዶ? ውድድር ትፈቱ እንተኾንካ ፡ ኣብ ግዚኡ ክትገብሮ ትኽእል ኢኻ።
Landsdeler og fylker i Norge
ላንድስ ደለር ኢ ኖርገ- (ዞባታት ኖርወይ) መእተዊ ጽሑፍ ብዛዕባ ክፋላትን ዞባታትን ኖርወይ። እዚ ጽሑፍ ናብ ድተፈላለየ ቋንቋታት ተተርጒሙ ይርከብ።
Ny i Norge – nyheter på flere språk
ዜናታትን ጸብጻባትን ብዓረብ ፣ ዳሪ ፣ ኩርማንድጂ ፣ ሶማልን ትግርኛን ካብ ሙሉእ ኖርወይ።
På høyden
ፖ ሆይደን- ብዛዕባ ድተፈላለዩ ኣርእስታት ማሕበራዊ ትምህርቲ ወይ ጆግራፍ ፣ ስነፍልጠትን ሃይማኖትን ዕየ። ምርዳእ ስእልታትን ኣምራትን።
Samfunnsfag VGO
ኣብቲ ናይ ማሕበራዊ ትምህርቲ ገጻት ናይ ተማሃሮ መስመር ተንቀሳቓሲ ስእልታት ክትርኢ ከምኡውን ብዛዕባ ውልቀሰብ ፣ ባሕልን ሕብረተሰብን ፣ ፖለቲካን ዲሞክራሲን ፣ ስራሕን ዋኒንን ከምኡውን ዓለምለኻዊ ርክባትን ክትመሃር ትኽእል።
Samfunnskunnskap
ቋንቋ መሪጽካ ኣገደስቲ ነጥብታት ብዛዕባ ሕብረተሰብ ኣብ ኖርዌይ ኣንብብ።
Samfunnskunnskapsprøven
ኣፍልጦ ሕብረተሰብ- ንፈተና ኣፍልጦ ሕብረተሰብ ተለማመድ። ኣብ መርበብ ናይ ኮምፐታንሰ ኖርገ ናይ ኣብነት ፈተናታት ኣለዉ። ቅድሚ ነቲ ናይ ኣብነት ወይ መላመዲ ፈተና ምጅማርካ ካብቶም ብዙሓት ቋንቋታት ምረጽ።
Tospråklig norskopplæring
ኣብቲ ናይ ኖስክ ገጻት ናይ ተማሃሮ መስመር መደብ ትምህርቲ ንዓበይቲ ብዙሕ ተንቀሳቓሲ ስእልታት ክትርኢ ትኽእል ከምኡውን ኣገደስቲ ኣርእስታት ኖስክን ኣፍልጦ ሕብረተሰብን ክትማሃር ትኽእል።
Zmekk
መሳለጥያ ምህሮታት ስነፍልጠት ንመሰጋገሪ ክላሳት ኣብ ማእከላይ ደረጃ።
Algebra
ብዛዕባ ኣልጀብራ ፊልምታት ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ መስርሕ ምምሃር።
Brøk
ብዛዕባ ጉዚ ፊልምታት ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ መስርሕ ምምሃር።
Desimaltall
ብዛዕባ ደሲማል ቁጽርታት ፊልምታት ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ መስርሕ ምምሃር።
Funksjoner
ብዛዕባ ዕማማት ፊልም ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ ምስርሕ ምምሃር።
Geometri
ብዛዕባ ጂኦሜትሪ ፊልምታት ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ መስርሕ ምምሃር።
Grip Fagnettsted
ግሪፕ መርበብ ዓይነታት ትምህርቲ- ምንጪ ንመጽሓፍቲ ግሪፕ ኣብ ስነፍልጠት ፣ ጂኦግራፊን ቁጽርን ብሓንሳብ ኣብ ሓደ ቦታ።
Heltall
ብዛዕባ ምሉእ ቁጽርታት ፊልም ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ መስርሕ ምምሃር።
Likninger
ብዛዕባ ምዕሪት ፊልምታት ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ መስርሕ ምምሃር።
Matematikk 1P-2P
ኣብቲ ናይ ሕሳብ ወይ ቁጽሪ ገጻት ናይ ተማሃሮ መስመር ብዙሓት ተንቀሳቓሲ ስእልታት ክትርኢ ትኽእል። ብዛዕባ ኣሃዛትን ኣልጀብራን ፣ ጂኦሜትሪ ፣ ፋንክሽን ወይ ተዛምዶ ፣ ስታትስቲክ ወይ ኣሃዛዊ ገምጋም ፣ ቁጠባን ተኽእሎታትን ክትመሃር ትኽእል። መታን ክሳብ ክንደይ ከምድኸኣልካን ከምትዝክርን ተፍተነሉ ከኣ ኣብ ነብሲ ወከፍ ኣርእስቲ ከኣ ካሁት ኣለዎ።
Matematikkbegreper
ኣብ ቁጽሪ ደማእከለ መዝገበ ቃላት ብኖስክን ብቋንቋ ኣደኻን፣ ኣብቲ ሰንጠረጅ ቋንቋ ምረጽ።
Matematiske begreper
ምስ ንዕዮታት ንኽትርዳእ ድሕግዙ ናይ ትንታነ ቃላትን ኣምራትን ተላለ።
Prosent
ብዛዕባ ሚእታዊት ፊልም ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ ምስርሕ ምምሃር።
Statistikk
ብዛዕባ ስታትስቲክስ ፊልምታት ረአ፣ ካብ ፕሮጀክት ተዓጻጻፊ መስርሕ ምምሃር።
Tospråklig matematikk 8-10
ኣብቲ ድርብ ልሳናዊ ናይ ቁጽሪ ገጻት ናይ ተማሃሮ መስመር ብዙሓት ተንቀሳቓሲ ስእልታት ክትርኢ ትኽእል። ብዛዕባ ኣሃዛት ፣ ጉዚ ፣ ሚእታዊት ፣ ኣልጅብራ ፣ ተመሳሳልነትን ፎርሙላታትን ፣ ዓቐን ፣ ጂኦሜትሪ ፣ ግራፍን ተዛምዶን ፣ ፣ስታትስቲክ ፣ ተኽእሎታትን ቁጠባን ክትመሃር ትኽእል። ኣብቲ ዝርዝር ምርጫ ካብ መንጎ ኖስክ (ቡክሞል) ፣ ዓረብ ፣ ዳሪ ፣ ፓሽቶ ፣ ኩርማንድጂን ትግርኛን ክትመርጽ ትኽእል።
Atomer og molekyler
መእተዊ ጽሑፍ ብዛዕባ ኣቶማትን ሞልክዩላትን።
እቲ ጽሑፍ ተተርጒሙ ኢዩ።
Filmer om energi
ሓጸርቲ ፊልምታት ብዛዕባ ጸዓት ተዓዘብ፣ ዕዮታትን ድፍታሕ ፈተናታትን’ውን ክትሰርሕ ትኽእል።
Filmer om klima
ሓጸርቲ ፊልምታት ብዛዕባ ክሊማ ብኖስክን ብቋንቋ ኣደኻን ተዓዘብ፣ ዕዮታት ስራሕ።
Førstehjelp 1-4
ፈርስት የልፕ- (ቀዳማይ ረዲኤት) ብኸመይ ሂወት ከተድሕን ከምትኽእልን ቀዳማይ ረዲኤትን ተማሃር።
Førstehjelp 5-10
ፈርስት የልፕ- (ቀዳማይ ረዲኤት) ብኸመይ ሂወት ከተድሕን ከምትኽእልን ቀዳማይ ረዲኤትን ተማሃር።
Grip Fagnettsted
ግሪፕ መርበብ ዓይነታት ትምህርቲ- ምንጪ ንመጽሓፍቲ ግሪፕ ኣብ ስነፍልጠት ፣ ጂኦግራፊን ቁጽርን ብሓንሳብ ኣብ ሓደ ቦታ።
Lumbrikus
ኤለክትሮኒካዊ መምሃሪ ምንጪ ጆግራፊ። ብሶማል፣ ትግርኛ፣ ዓረብን ኖስክን ዛንታታት ስማዕን ኣንብብን።
Naturfag
ብዛዕባ ድተፈላለዩ ኣርእስታት ጆግራፍ ብመልክዕ ጽሑፍን ንዕኡ ድገልጹ ቀለልቲ ሕየዋን ተማሃር። እቲ ጽሑፍ ብቡክሞልን ኒኖስክን ጥራይ ኢዩ።
Naturfag VGO
ኣብ ናይ ተማሃሮ መስመር ወይ ቻነል ፊልምታት ፣ ጽሑፋት ከምኡውን ናይ ስነፍልጠት ዕዮታትን ትረክብ።
Naturområder
ናቱር ኦምሮደ- መእተዊ ጽሑፍ ብዛዕባ ኣብ ምድሪ ድርከቡ ድተፈላለዩ ባህርያዊ ከባቢታት። እዚ ጽሑፍ ናብ ድተፈላለየ ቋንቋታት ተተርጒሙ ይርከብ።
Periodesystemet og grunnstoffer
መእተዊ ጽሑፍ ንፐርዮዲክ ሲስተምን መሰረታዊ ግዛዓትን።
እቲ ጽሑፍ ተተርጒሙ ኢዩ።
Prismeeffekter og brytning av lys
En innføringstekst om prismeeffekter og brytning av lys. Teksten er oversatt.
Skyatlas
ስካይ ኣትላስ ብትግርኛ
Vei, fart og tid
መእተዊ ጽሑፍ ብዛዕባ መንገዲ፣ ናህርን ጊዜን።
እቲ ጽሑፍ ተተርጒሙ ኢዩ።
Zanzu
ብዛዕባ ኣካላት ተማሃር፣ ምስ ሓደስቲ ቃላት ተላለ ስእልታት ድማ ተጠቐም።
BBC
ኣብዚ መደብ እዚ፣ 30 መደባት ብቪድዮ ዝተሰላሰሉ፣ ቃላትን ከምኡ ድማ ሰዋሱን ንታሕተዋይ ማእከላይ ደረጃ ዝተዳለዉ ይርከብ።
Engelsk 8-10
ኣብቲ ናይ ቋንቋ እንግሊዝ ገጻት ናይ ተማሃሮ መስመር ተንቀሳቓሲ ስእልታት ክትርኢ ከምኡውን ብዛዕባ ዲሞክራሲ ፣ ደቂ ሰባት ፣ ጥዕናን ነገራት ብኸመይ ከምድሰርሑን ክትመሃር ትኽእል።
Engelsk grammatikk
ዕዮታት ሰዋስው እንግሊዝ ምስ መልሱ፣ ብ PDF መልክዕ’ውን ክወርድ ይከኣል።
Engelsk på elevkanalen
ምስ ቋንቋ እንግሊዝን መራኸብን ፡ ዓለማዊ ብድሆታትን ትምህርትን ስራሕን ድኣመሰሉ ኣርእስታት ድተእሳሰሩ ጽሑፋት ብእንግሊዘኛ ኣንብብ።
Exploring English
ጽሑፋት ጸሓፍ፣ ዕዮታት ሰዋስው ከኣ ስራሕ። ኣብ ጠቐምቲ ቃላትን ኣገላልጻን ትዕዝብቲ ውሰድ።
First Contact
መሰርታዊ ቋንቋ እንግሊዝ፣ ኣፕ (app) ን ኣፕል ላፕቶፕ ምስ ፊልምታት፣ ናይ ድምጺ ፋይላትን ዕዮታትን።
First Contact
መሰረታዊ ቋንቋ እንግሊዝ፣ ንሞባይልን ኮምፒተራትን ድኸውን ኣፕ ምስ ፊልምታት፣ ናይ ድምጺ ፋይልን ዕዮታትን።
Grip 1 engelsk- gratis tilgang
ግሪፕ 1 ቋንቋ እንግሊዝ ንግዚኡ ንኹሉ ክፉት ኢዩ።


c: text/html

text:
ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ዕለት 29 መጋቢት 2020 ዓ.ም. ኣብ ቅድስቲ ማርታ ሕንጻ ኣብ ዘዕረግዎ መስዋዕተ ቅዳሴ ቅድሚ ሕጂ “ንናይ ምንባዕ ጸጋ” እንክብሉ ዝገለጽዎ ሓሳብ ደግሚሞ ከምዘስመሩሉን፡ ኣብ 2015 ዓ.ም. ብዙሓት ዝበኽዩ እውን እንተዀነ ናይ ንብዓት ጸጋ ዝወሃቦም ውሑዳት እያቶም፡ ስለምንታይ ንብዓት ጥራሕ እዩ ብልብኻ ኢየሱስ ንኽትርኢ ስንድው ዝገብር እንክብሉ ከምዘብርሁ ጋዜጠይና ዜና ቫቲካን ማሪያ ሚልቪያ ሞርቺያኖ የዘኻኽራ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
ምንባዕን ዘየናሕስይ ዘይሕለል ናይ ስቕይ ፍሉይ ሰብኣዊ ማዕቅን እዩ፡ ክንውለድ ንነብዕ፡ “ሰብ ንጻዕሪ (ንድኻም) ይውለድ፥ ውልደት ስግኣት ሞት ዝሓቖፈ እዩ፡ ብቐዳምነት ሓዘንን ስቓይን” ዝብል ሓረግ ኣብ ናይ ሓደ እስያዊ ተጓዓዛይ ማህሌት ዘሌሊት ኣብ ዝብል ጃኮሞ ሊዮፓርዲ ኣብ ዝጸሓፎ ካብ ፍቕዲ 39 ክሳብ 42 ኣብ ዘሎ ጽሑፍ ነንብብ፡ ኣብ ቀዳሞት ናይ ዕሸልነት ሕይወት ዘድልየና መሰረታዊ ዘበለ ኵሉ ብብኽያት ኢና እንሓቶ፡ ድሓር ግና ኣብ ምዕባይና እቲ ሕት ልሳን ይኸውን።
ኣብ እዋናዊ ሰብ ቡኽረት ንብዓት ይርአይ
ኣብ ቅድሚ ካልኦት ንብዓቱ ዘየርእይን ዘይበክን ክብሩ ዓቒቡ ስቓዩ ኣብ ውሽጡ ናይ ምጻር ብቕዓት ዘለዎን ገዛእ ርእሱ ዝቆጻጸር ተባዕ ተባሂሉ እዩ ዝግለጽ፡ ልክዕ ምንባዕ ክሳብ ዘሕፍር ዝመስል። ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብ ፊሊፒንስ ኣካይዶምዎ ኣብ ዝነበረ ሓዋርያዊ ዑደት ንመንእሰያት፥ “ንሰብ ሎሚ ንብዓት ይሓጽሮ” ስደተይናታትን እቶም ዝንጸሉን ዝሕረጉን ተስፋ ዝቐብጹን ይነብዑ፡ እቶም ኣብ ሕይወቶም ዘድልዮም ነገር ዘሎ ኮይኑ ዘይስምዖን በዓል ኵሉ ኣሎኒ በሃልቲ ግና ንብዓት ዝሓጽሮም እያቶም” እንክብሉ ዝገለጽዎ ሓሳብ ንዝክር።
ትርጉም ንብዓት - ምብካይ ኣብ ጥንታዊ ዓለም
ኣብ ጥንታዊ ዓለም ምንባዕ ወይ ምብካይ ናይቲ ዝስምዓካ ስቓይን ብስጭትን ቀቢጸ ተስፋን ናፍቖትን ጥልቂ መስተርእዮ ተባሂሉ ይግለጽ፡ ከምዝነበረን ጥንታዊ ናይ ግብጺ ስነ ነበርያ፥ ሰብኣዊ ፍጥረት ካብ ንብዓት ጣዖት ራ ተፈጢሩ ዝብል ጽሑፍ ነንብብ፡ ንብዓት ካብቲ ጥንታውያን መንበሪ ጥበብን ተምሳጥን ስምዒትን መንበር ሓሳብን ቢሎም ካብ ዝገልጽዎ ልቢ እዩ ዝፍልፍል። ኣብ ናይ ጂጋልመሽ ቅያ እውን ብዛዕባ ንብዓት ተጻሒፉ ንረክብ፡ ከምኡ እውን ኣብ ናይ ሆመሮ ግጥምታትን ኣብ ኢሊያደን ኣብ ኦዲሰያን (ግድላዊ ጉዕዞ) ዛዕባ ንብዓት ዝዛረብ ጽሑፍ ንረክብ። ናይ ኣኪለ ንብዓትን ናይ ኣጋመኖን ናይ ኤቶረን ዲኦመደን ፓትሮክሎን ኡሊሰን ንብዓት፡ መግለጺ ስንፍናን ድኻምን ዘይኮነስ ብትኽኽል ሰብኣውነትካ ምቕባል ማለት ምዃኑ ተመልኪቱ ንረኽቦ፡ ስለዚ ንብዓት ናይ ሰብኣዊ ፍጥረት ውስንነቱ መግለጺ እውን እንተኾነ ብዘየገድስ ሕይወቱ ይመርሕ፡ በዚ መሰረት’ዚ ድማ መግለጺ ጅግንነት ኮይኑ ንረኽቦ፡ ዘይነብዕ ዘይኮነ እቲ ተባዕ ዝነብዕ እዩ።
ኣብ ናይ ግሪክ ስነ ነበርያ ታሪኽ ፕሪያሙስ ነቲ ኣብ መንጐ ግሪኽን ትሮያን ዝነበረ ውግእ ብንብዓቱ ደው ክብል ከምዝገበሮ ይትረኽ፡ ኣኪለ በቲ ወዱ ዝዓረፎ ኣረጋዊ ንብዓት ተተንኪፉ ንዝዓረፈ ወዶም ክቐብርን ሓዘኖም ንኸውጽእን ከልቅሱን 12 መዓልቲ ይፈቕደሎም፡ ደቂ ተባዕትዮ ጥራሕ ዘይኮነስ ንኣብነት ኣድሮማካ እውን ሰብኣያ ዝሞታ ምእንታኣን ምእንቲ ናይ ወዳን ፍጻሜ ትነብዕ፡ ኣብ እዋን ውግእን ሽግርን መበለት ምዃን ክሳብ ክንደይ ከቢድ ምዃኑ ተመላኽት፡ እዚ ብዙሕ እዋን ዝርአን ኣብ ታሪኽ ሰብኣዊ ፍጥረት ቦታን ባህልን ቋንቋን ሃገርን ዘይብል ሓቂ እዩ፡ ኣብ ታሪኽ ዓበይቲ ተባሂሎም ዝግለጹ ሰባት ኣለክሳንደርን ሰርሰን ፐሪክለን ዩሊዩስ ቀሳር ይነብዑ።
ንብዓት ኣብ ቡሉይን ሓድሽ ኪዳንን ኣብ ታሪኽ ኣበው ቤተ ክርስቲያን
ንብዓት፥ ነበዔ፥ በኸየ፥ ዝብል ቃልን ተግባርን ኣብ ቅዱስ መጽሓፍ ብተደጋጋሚ ይግለጽ፡ ኣብ ብሉይን ሓድሽ ኪዳንን፥ ምንባዕ ጾታን ኣርካንን ዘይብል ንኵሉ ዝምልከት ስምዒት ከምዝዀነ ይግለጽ፡ ከም ትእምርቲ ጣዕሳን ልመናን ምጽንናዕን ጓህን ኩነኔን እዩ፡ ኣብ ወንጌል ማቴዎስ ምዕ. 13,42 ኣብኡ ብኽያትን ምሕርቃም ኣስናንን ኪኸውን እዩ ዝብል ጽሑፍ ነንብብ፡ ኣብ መጽሓፈ ደጕዓ ኤርሚያስን ብፍላይ ኣብ መዝሙረ ዳዊት ናይ ጣዕሳን ናይ ምጽንናዕን ትእምርቲ ኮይኑ እዩ ዝግለጽ፡ ንኣብነት ኣብ ምዕ. 56,9 በታ ዘእውየላ መዓልቲ ጸላእተይ ንድሕሪት ኪምለሱ እዮም። ኣምላኽ ምሳይ ከም ዘሎ፣ እዚ እፈልጥ ኣሎኹ። እዚ ሓሳብ’ዚ ኣብ ራእይ ዮሓንስ ምዕ. 21,3-4 ካብቲ ዝፋንውን ዓው ዝበለ ድምጺ፡ እንሆ ድንኳን ኣምላኽ ምስ ሰብ፡ ንሱውን ምሳታቶም ኪነብር እዩ፡ ንሳቶም ከኣ ህዝቡ ኪዀኑ እዮም፡ ኣምላኽውን ባዕሉ ምሳታቶምን ኣምላኾምን ኪኸውን እዩ። ኣምላኽ ከኣ ንብዘሎ ንብዓት ካብ ኣዒንቶም ኪደርዝ እዩ። እቲ ቐዳማይ ሐሊፉ እዩ እሞ፡ ድሕሪ ደጊም ሞት ኣይኪኸውንን፡ ድሕሪ ደጊምውን ሓዘን፡ ወይ ጫውጫው፡ ወይ ጻዕሪ ኣይኪኸውንን እዩ፡ ኪብል ከሎ ሰማዕኩ ኣብ ዝብል ሓሳብ ይቃላሕ።
ኣብ ድርሳናት ኣበው ቤተ ክርስቲያን ብፍላይ ኣብ ምስራቕ፡ ባሕታውያን ኣብ ጥንታዊት ካፓዶቂያን ኤቫግሪዮ ፖንቲቆን ኢሳያስ ዘሸተን ዲያቆን በዓል ፎጢቃን . . . ይስሓቅ ሶርያዊ፡ ኣጐስጢኖስ በዓል ሂፖን ንብዓት ብጭቡጥ ዝንበር ተመኵሮ ምዃኑ ይገልጽዎን ዝነበርዎን ጭቡጥ ዅነት እውን ከምዝኾነ ነንብብ፡ “ፍኖተ ንብዓት” ናብ ምስጢረ እግዚኣብሔር ዘሰንይ ማለት ናብ ድሕንት ዝመርሕ ናይ ጣዕሳን ናይ ስቓይን ጓህን ምንጻሕን መገዲ እዩ፡”ንብዓት ናብቲ ምስጢራዊ ዝኾነ ተራትዖ ዶብ ናይ ምባል ትእምርቲ እንክብል ይሽሓቅ ሶሪያዊ ይጽሕፍ፡ ስምዖን ኣብ ማህሌታዊ ድርሳኑ ምዕ. 15 ካብ ፍቕዲ 259 ክሳብ 260 ብጀካ ንብዓት ነቲ ዓቢይ ምስጢር ንኽትርእይ ዝመርሕ ካልእ መገዲ የልቦን።
ንብዓት ኢየሱስ
ማርያም መግደላዊት እግሪ ኢየሱስ ብንብዓት ሓጸበት፡ ጴጥሮስ እቲ ዶርሆ ክንቍይ እንከሎ ምእንቲ ክሕደቱ ይነብዕ፡ ናይተን ደናግል ንብዓትን ምእንቲ ውላዳ እትነብዕ ኣደን፡ ምእንቲ ነፍሲ ወከፍ ደቃተን ዝነብዓ ኣዴታት።
ኢየሱስ ኣብ ሰብኣውነትና ብምሉእ ሱታፌ ይነብር፡ ምንባዕና እውን ይነብዕ፡ ኣብ 11ን 12ን ክፍለ ዘመን ዝነበረ ፈረንሳዊ ጳጳስን ገጣምን ኢደልበርቶ በዓል ላቫርዲን፥ ኣብ ወንጌል ኢየሱስ ነበዐ እንተዘይኮይኑ ሰሓቐ ዝብል ጽሑፍ ኣይንረክብን ይብል፡ ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ዕለት 29 መጋቢት 2020 ዓ.ም. እቲ ዮሓንስ ወንጌላዊ (ምዕ. 11, 32-42) ኢየሱስ ምእንቲ ኣልኣዛር ከምዝነበዓን ኣብ ሉቃስ ወንጌል ምዕ.19,41 ኢየሱስ ናብ ኢየሩሳሌም ይቐርብን ብዛዕታ ዝተነግረ ዕንወት እታ ከተማ ድማ ነበዐ ዝብል ጽሑፍ ይጠቕሱ፡ ኢየሱስ ኣብ ስቓዩን ሕማማቱን ጭንቀትን ዝስምዖ ሓዘን ኵሉ ብዘይ ብኽያት የስተርእዮ፡ ኣብ ዕብራውያን ምዕ. 5,7 ንሱ ብዘመን ስጋኡ ኸሎ፡ ብብርቱዕ ኣውያትን ንብዓትን ናብቲ ኻብ ሞት ኬድሕኖ ዚከአሎ፡ ጸሎትን ምህልላን ምስ ኣቕረበን፡ ብዛዕባ ንኣምላኽ ምፍራሁ ምስ ተሰምዔን ዝብል ነንብብ።
ንብዓት፥ ብፍሉይ ናይ ሰብኣዊ ፍጥረት ዓቕን እዩ
ኣብቲ ብዛዕባ ኣልኣዛር ኣብ ዝምልከት ታሪኽ ኢየሱስ ከምዝነበዔ ነንብብ፡ በኸየ ዝብል ቃል δakpύw ብዝብል ግሲ እዩ ተገሊጹ እንረኽቦ እዚ ንምባክይ ዝብል ግሲ ዓው ዝበለ ምብካይ እዩ ዝወከል፡ ኢየሱስ - ኣልኣዛር (ኢየሱስን - ነፍሲ ወክፍናን፡ (ኢየሱስን - ኢየሩሳሌምን) ኢየሱስን-ኣቡኡን (እግዚኣብሔርን) ኣብ ጌተሰማንየ፥ በዚ መንጽር እዚ ንብዓትን ብኽያትን ብብርቱዕ ዝንበር ተመክሮ ይኸውን።
ክርስቲያናዊ ትርጉም ንብዓት
ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ዕለት 18 ጥሪ 2015 ዓ.ም. ኣብ ፊሊፒንስ ሓዋርያዊ መገሻ ኣብ ዘካየድሉ እዋን ኢየሱስ ዘሕዝን ኩነታትና ብጥልቂ ዘስተውዓሎ ምስ በኸየን ምስ ነበዔን እዩ፡ ምኽንያት ገለ ገለ ኩነታትና ብንብዓት ብዝተሓጸባ የዕንቲ ጥራሕ ስለ ዝስትውዓል ከመዝበሉ ይዝከር።
እግዚኣብሔር እንተድኣ ዝበኸየን ዝነበዔን ኰይኑ፡ ኣነ እውን ዝርድኣኒ ስለ ዝረኸብኩ ክነብዕ እኽእል፡ ናይ ኢየሱስ ንብዓት ኣብ ቅድሚ ናይ ኣሕዋት ስቓይን ንዝንበር ዘይተገዳስነት ዝፍውስ እዩ፡ እቲ ናቱ ንብዓት ናይ ካልኦት ንብዓት ናተይ ንኽገብሮ ይምህረንን ኣብቲ ናይ ካልኦት ስቓይን መከራን ክሳተፍ ዘብቅዓኒ እዩ (ዕለት 5 ግንቦት 2016 ዓ.ም. ንብዓት ንምድራዝ ብዝብል መርሕ ሓሳብ ኣብ ባዚሊካ ቅዱስ ጴጥሮስ ኣብ ዝተኻየደ ናይ ጸሎት ዋዜማ ተሳቲፎም ኣብ ዝለገስዎ ኣስተንትኖ የብርሁ።
ኣብዚ እነሕልፎ ዘሎና ጽንኩርን ዘሕዝንን ኣጋጣሚ ናይ ምንባዕ ጸጋን ንምንባዕ ጽጕው ንምዃን ጸሎት ክተርፍ ዘይግብኦን ካብ መዓሙቕ ልቢ ዝፈልፈለ መታን ክኸውን ምጽላይ ኣዚዩ ኣገዳሲ እዩ፡ ዝሓለፈ ሰንበት ዕለት 29 መጋቢት 2020 ዓ.ም. ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ፥ ኦ ጐይታ ምሳኻ ክነብዕን ምስቲ ኣብ ስቓይ ዘሎ ሕዝብኻ ክነብዕ ግበረኒ፡ ንሕና ካብዚ መንበረ ታቦት ናይ ኢየሱስ መስዋዕቲ’ዚ ኢየሱስ ንኽነብዕ ኣይሓፈረን እሞ፥ ናይ ምንባዕ ጸጋ/ናይ ንብዓት ጸጋ ንለምን እንክብሉ ከምዝጸለዩ ጋዜጠይና ዜና ቫቲካን ማሪያ ሚልቪያ ሞርቺያኖ የዘኻኽራ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ኣብ ሆንግ ኮንግ ሓዱሽ ብዝወፀ ሕጊ ፀጥታን ካልኦት መምርሕታትን ስዒቡ ናብ ቤት ማእሰርቲ ይግዕዙ ዘለዉ ተሓለቕቲ ዲሞክራሲ ካብ ዕለት ናብ ዕለት ቁፅሮም ይውስኽ ኣሎ ክብል እቲ ርእሰ ዓንቀፅ ሓተትኡ ዝጀመረ ። እቲ ዝካየድ ዘሎ ከም ብሓድሽ ዝተጀመረ ማህሰይትን ማእሰርትን ኮሚኒስት ፓርቲ ቻይና ብዝገብሮ ዘሎ መሰል ርእሰ ውሳነ ሆንግ ኮንግ ንምፍርራስን ከምኡ'ውን ጭካነ ዝተመልኦን ንመሰል ደቂሰባት ክብሪ ዘይብሉን ምዃኑ ዘርኢ እዩ ።
ኣብ ቀረባ እዋናት ሾመንተ ተሓለቕቲ ዲሞክራሲ ፖለቲካ ንሓሙሽተ ኣባላት ኣፈፀምቲ ሕጊ ቤት ምኽሪ ሓዊሱ ብሰበ ስልጣናት ሆንግ ኮንግ ተአሲሮም እዮም ። ከም ሓበሬቲ ፖሊስ እዞም ዝተኣሰሩ ሰባት ነቲ ኣብ ግንበት 8 ዝካየድ ሓፈሻዊ ጉባኤ ነተን ቀንዲ ኮሚቴ መን ይቆፃፀረን ንዝብል ንምምርማር ዝዓለመ እዩ ይብል።
“ቅድሚ ሽድሽተ ወርሒ ብዘልዓልዎ ሕቶ ምኽንያት ብምግባር ዝተአሰሩ ኣፈፀምቲ ሕጊ ንፖለቲካዊ ጥቅሚ ተባሂሉ ዝተፈፀመ ምጥሓስ መሰል እዩ ክብሉ ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ማይክ ፓምፔ ገሊጾም። ንሶም ወሲኾም ወሲኾም እዚ ብምምሕዳር ሆንግ ኮንግ ዝፍፀም ዘሎ ምጥሓስ መሰል ፣ ምፍርራሓትን ዓፈናን ኣባላት ተሓለቕቲ ዲሞክራሲን ኮይኑ ነቲ ምስ ውልቀ መላኺ ኮሚኒስት ቻይና ዘለዎም ዝተሓላለኸን ኣዚዩ ስጡምን ዝኾነ ርክብ ዘርኢ እዩ ኢሎም እዮም ።


text:
ፕረዚደንት ቻይና ሺን ዢንግፒንግ ኣብታ ሃገር በቲ ሕማም ዝተለኽፉ ልዕሊ 80,000ን ዝሞቱ 3,100 ሰባት ምኽንያት ብምግባር ናብታ መበገሲ’ቲ ቫይረስ ዝኾነት ከተማ ዉሃን ዑደት ገይሮም ኣለው።
ብመሰረት ፀብፃባት መንግስታዊ ማዕኸናት ዜና ቻይና ንሰራሕተኛታት ጥዕናን ንዝሓመሙን ክሪኡን እቲ ለበዳ ንምቁፅፃር ዝግበሩ ዘለው ፃዕርታት ክዕዘቡን ናብቲ ቦታ ምብጽሖም ተሓቢሩ’ሎ።
ኣብ ቻይና ብዝሒ በቲ ሕማም ይትሓዙ ናይ ዘለው ሰባት ይጎድል ምህላው ዝሓበሩ ሰበስልጣን ጥዕና’ታ ሃገር ሎሚ ሶሉስ በቲ ቫይረስ ዝተትሓዙ 19 ምዃኖም ምስተገለፀ እዮም ናብታ ከተማ ዝገሹ ዘለው።ኣስታት 70 ሚእታዊት ቻይናዊያን ድሮ ካብቲ ቫይረስ ድሒኖም ኣለው።
ቻይና ንሰፊሕ ከባቢታት እታ ሃገር ብምዕፃው እያ ነቲ ቫይረስ ተኸላኺላቶ።
በቲ ቫይረስ ልዕሊ 9,000 ሰባት ዝተትሓዙዋን 460 ሰባት ዝሞቱዋን ኢጣልያ እውን ተመሳሳሊ ስትራቴጂ ብምስዓብ ንሰሜናዊ ክፋል እታ ሃገር ዓፅያ’ላ።
ኣብ ኣሜሪካ ኣስታት 600 ሰባት በቲ ሕማም ምትሓዞምን 26 ድማ ምሟቶም ተፈሊጡ’ሎ።


text:
Radio Erena: 11 December 2020
ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ፈይሰል ቢን ፋርሃን ኣል ስዑድ ዝመርሖ ላዕለዋይ ልኡኽ ንግስነት ስዑዲ ዓረብ፣ ኣብ ሱዳን ምብጻሕ ኣካይዱ።
እቲ ሚኒስተር፣ ብ8 ታሕሳስ ናብ ካርቱም ድሕሪ ምእታዉ፣ ምስ ኣቦ መንበር ሉኣላዊ ባይቶ ሱዳን፣ ጀነራል ዓብደልፈታሕ ኣል ቡርሃንን ካልኦት ሰበ ስልጣን እታ ሃገርን ጽዑቕ ምይይጥ ኣካይዱ።
ካብቲ ዘካየዶ ምይይጥ፣ ምስ ሱዳን ተጀሚሩ ዝነበረ ስምምዓት፣ ጸጥታዊ ኩነታት ቀይሕ ባሕሪን ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃን፣ ከምኡ ድማ ጉዳያት ዞባ ወሽመጥ ምዃኑ ተሓቢሩ።
ኣብ ልዕሊ’ዚ፣ ድሕሪ ምእላይ ምምሕዳር ትራምፕ፣ ዝህሉ ሓድሽ ፖሊሲ ዝምድናታትን ምምስራት ዝምድና ምስ እስራኤልን ዝብሉ ነጥብታት’ውን ካብ ዝተላዕሉ ነጥብታት ምዃኖም ዲፕሎማሰኛታት ኣሚቶም።
ብሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ዝምራሕ ላዕለዋይ በዓል ስልጣን ስዑዲ ዓረብ፣ ናብ ሱዳን ክበጽሕ፣ ድሕሪ ምእላይ ስርዓት በሺር፣ እዚ ንፈለማ እዋን’ዩ።
============


text:
Radio Erena: 24 June 2020
ኢትዮጵያን፣ ግብጺን ሱዳንን ኣብ ኣጠቓቕማ ናይልን፣ ኢትዮጵያ እትሃንጾ ዘላ ዲጋ፣ ማይ ዘዕቑረሉ ኣገባብን ብመንገዲ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ስምምዕ ክበጽሓ እንተዘይክኢለን፣ ግብጺ ናይ ገዛእ ርእሳ ኣማራጺ ከምዝህልዋ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ሳመሕ ሾክሪ ኣፍሊጡ።
እቲ ሚኒስተር ነዚ ዘፍለጠ፣ ሰለስትኤን ሃገራት ክሰማማዓሉ ዘይክኣላ ጉዳያት ብዘተ ክፈትሓ፣ ባይቶ ጸጥታ ድሕሪ ዘቕረቦ ጻውዒት’ዩ።
ዝሓለፈ ሰሙን፣ ሰለስቲኤን ሃገራት ዘካየድኦ ዝርርብ ብዘይፍረ ተበቲኑ’ዩ።
ግብጺ፣ ኢትዮጵያን ሱዳንን ከረዳድአን ንዘይክኣለ ጉዳያት ብሰለማዊ መንገዲ ንምፍታሕ ናብ ዘተ ክምለሳ ኣፈኛ ሕቡራት ሃገራት ስቴፋን ዱጃሪች ተምሕጺኑ።
ግብጺ ብወገና፣ ባይቶ ጸጥታ፣ ኢትዮጵያ ናብ ስምምዕ ክትበጽሕ ከገድድ እንተዘይክኢሉ፣ ካልእ ኣማራጺ ክትወስድ ምዃና ደጋጊማ ተጠንቅቕ ኣላ።
እንተኾነ እቲ “ካልእ ኣማራጺ” እትብሎ ዘላ ብጽኑር ኣይገለጸትን።
ግብጺ ብዘይካ’ዚ፣ ምስ ኢትዮጵያ ዘሰሓሕብ ዘሎ ኣጠቃቕማ ናያልን እባ ጉዳይ ሊብያን ዘተኮረ ህጹጽ ኣኼባ ቤት ምኽሪ ሚኒስተራት ማሕበር ሃገራት ዓረብ ክካየድ ጸዊዓ’ያ።
ኢትዮጵያ፣ ምስ ግብጺን ሱዳንን ኣብ ስምምዕ ትብጻሕ ኣይትብጻሕ ብዘየገድስ፣ ኣብ ዝመጽእ ዘሎ ኣዋርሕ፣ ንዲጋ ሚለንዮም ማይ ከተዕቁረሉ ከምእትጅምር ኣፍሊጣ ኣላ።
===============


text:
ዮናስ ስዩም - ከተማ ቫቲካን
ኣብ የመን እቲ ግጭት ብኢራን ዝድገፉን ተኸተልቲ ሽዓ ዝኾኑን፡ ኣብ ሰሜናዊ ክፋል’ቲ ሃገር ዝቕመጡ ተቓወምቲ ጉጅለ ካብ ሁቲ ዝተባህሉ ዓሌት ናይ ሕዝቢ የመን፡ ኣብ 2014ዓምፈ ንዋና ከተማ ሰንዓ ምስተቛጻጸርዋ ዝተጀመረ ከምዝኾነ ይዝከር።
ካብ 2015ዓምፈ ጀሚሩ ግን፡ ደገፍ ናይ ምዕራባውያን ሃገራት ዘለዎ፡ ብሱዕዲ ዓረብ ዝምራሓ፡ ብዓሌት ተኸተልቲ ሱኒ ዝቖማ ልፍንታውያን መንግስታት፡ ነቲ ብሕቡራት ዓለማት ኣፍልጦ ዝነበሮ ፕረሲደንት የመን፡ ኣበድ ራቦ ማንሱር ሃዲ ዝመርሖ፡ ተኸተልቲ እስላማዊ እምነት ሱኒ ዝኾኑ ዓሌት ሕዝቢ የመን ብምድጋፍ፡ ኣንጻር ዓሌት ሁቲ ከምዝተንስኡ ይፍለጥ።
ካብ ምጅማር ዝሓለፈ ወርሒ ሓምለ ጀሚሩ፡ ኣብ ኣደን ደቡባዊ ክፋል ናይ’ቲ ሃገር ግጭት ከምዝተወልዔ እንክፍለጥ፡ ጠንቂ ናይ’ቲ ግጭት ከኣ፡ እቶም ብልፍንታውያን መንግስታት ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ዝድገፉ ማልሻ’ቲ ሃገር ንፕረስደት ሃዲ ምዕላው ካብ ዝንቀሳቐሱ ንደሓር፡ ኣብ ልፍንታውያን መንግስታት ዘይምስምማዕ ከምጽእ እንከሎ፡ ኣብ ሕዝቢ’ቲ ሃገር’ውን ምምቕቓል ከምዘስዓበ ተሓቢሩ።
ትማሊ ረቡዕ ዕለት 28 ነሓሰ፡ ብሱዕዲ ዓረብ ዝድገፉ ሓይልታት`ቲ ሃገር፡ ነቲ ኣብ ኣደን ዝርከብ መዕርፎ ነፈርቲ ካብ’ቶም ዝተፈንጨሉን ብሕቡራት ኢማራት ዓረብ ዝድገፉን ጉጅለ ብምሕዳግ ከምዝተቖጻጸርዋን፡ ቀጺሎም’ውን ነቲ ኣብ ምብራቓዊ ከፋል’ታ ከተማ ዝርከብ መንበሪ ገዛውቲ ከምዘጥቅዕዎ ዓበይቲ ሰበስልጣንን ነበርቲ’ቲ ከባብን ሓቢሮም።
ነቲ ጉዳይ ኣመልኪቶም ‘ኣብ መንጎ ልፍንታውያን መንግስታት ተፈጢሩ ዘሎ ነቓዕ፡ ንሓድነት ናይ`ቲ ሃገር መኻልፍ ኮይንዎ ኣሎ’ ክብሉ ብፁዕ ኣቡነ ሂንደር ንራድዮ ቫቲካን ካብ ኣቡዳቢ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ሓቢሮም።
ኣስዒቦም’ውን ‘ሽሕ’ኳ ኣብ መንጎ ልፍንታውያን መንግስታትን፡ የመናውያን ዓሌት ሁቲን ምምቕቓልን ዘይምስምማዕን እንተተራእየ፡ ኩሉ ግዜ ጽቡቕ ኣብ ልዕሊ ሕማቅ ስለዝዕወት፡ ተስፋ ክንቆርጽ ኣይግባእን’ ኢሎም።
ብፁዕ ኣቡነ ሂንደር ኣብ መንጎይናነት ናይ ሕቡራት ሃገራት ተስፋ ብምግባር፡ ነቲ ጉዳይ ንምህዳእ ኣብ ዘካይድዎ ንጥፈታት ‘ሓገዝ ኣጽዋር ደው ምባል ጥራሕ ዘይኮነ፡ ሽግሮም ኣብ ጣውላ ወሪዶም ብምርድዳእ ክፈትሑ ዘኽእሎም ሓነጽቲ ሓሳባትን መሳለጥያታት ብምቕራብ ቁስሎም ክሕብሱ ክሕግዝዎም ኣለዎም’ ኢሎም። ኣስዒቦም’ውን ብሰንኪ ኣብ’ቲ ሃገር ተኸሲቱ ዘሎ ኲናት ሕድሕድ፡ ብዙሓት ሰላማውያን ዜጋታት’ቲ ሃገር፡ ካብ ቤቶም ተምዛቢሎም፡ ብሓያል ጥምየትን ሕማም ይሳቐዩ ኣለዉ ብምባል ብኽያቶም ድሕሪ ገሊጾም፡ ቀጺሎም’ውን ‘ሽሕ’ኳ ኣብ’ቲ ሃገር ሓያል ዓቕሚ ሰብን ብዙሕ ዕቑር ባሕርያዊ ሃብትን እንተሃለወ፡ ኮይኑ ግን ሰላም እንተዘየሎ ኩሉ ከንቱ እዩ’ ብምባል ንዕብየትን ኣገዳስነት ሰላም ኣስሚሮምሉ።
ብሰንኪ ኣብ’ቲ ሃገር ተኸሲቱ ዘሎ ኲናት ሕድሕድ ኣሽሓት ሰላማውያን ሰባት ክቕተሉ እንከለዉ፡ ብሚልዮናት ዝቑጸሩ ካብኣቶም ከኣ ብሓያል ጥምየትን ሕጽረት ሕክምናን ይሳቐዩ ከምዘለዉ እንክሕበር፡ እታ ሃገር ብሓፈሻ ናብ ፍጹም ጥምየት ተሸሚማ ከምዘላ ተፈሊጡ።
ብናይ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ጸብጻብ መሰረት፡ ኣብ ድኻታት ሃገራት ኣዕራብ ካብ ዝተወልዑ ግጭታት፡ እቲ ኣብ ዓለም ዝኸፍአ ሰብኣዊ ቅልውላው ዝተራእየሉ፡ ልዕሊ 24 ሚልዮን ማለት 80% ሕዝቢ ናይ’ቲ ሃገር፡ ህጹጽ ሰብኣዊ ረድኤት ከምዘድልዮ ሓቢሮም። ብተወሳኺ`ውን ኣብ’ቲ ሃገር፡ ሕማም ሸሮኽ ሓደ ካብቶም ኣሸገርቲ ሕማማት ኮይኑ ከምዘሎ ተሓቢሩ።
ኣብ’ቲ ዝግበር ዘሎ ኲናት ሕድሕድ፡ ልዕሊ 2500 ትሕቲ ዕድመ ሕጻናት ተዓስኪሮም ከምዘለዉ እንክንገር፡ ልዕሊ ፍርቂ ደቀንስትዮ`ቲ ሃገር’ውን ትሕቲ 15 ዕድሜአን ከምዝምርዓዋ ተፈሊጡ።
ናይ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣተሓባባሪት ሰብኣዊ ንጥፈታት ኣብ የመን ዝኾና ሊሰ ግራንደ ‘ኣብ ዝቕጽል ሰሙን፡ ሓድሽ ን 12 ሚሎዮን ኣብ ኲናት ከባቢታት ዝርከቡ ሕዝቢ ዝኣክል ተወሳኺ ሓገዝ እንተዘይተረኺቡ፡ ንልዕሊ 2.5 ሚልዮን ኣብ ዓጸቦ ጥምየት ዝርከቡ ሕጻናት፡ ዝወሃቡ ናይ ሕይወት ኣድሕን ረዲአት ከምዘይበጽሖም’ ኣጠንቂቐን።


text:
ዕላማ / ኣጀንዳ ጉባኤ
ቀንዲ መዛረቢ ኣጀንዳ ከአ፦
- ብዛዕባ ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስን ወላዲተ አምላኽ ቅድስት ድንግል ማርያምን ብንስጥሮስ ንዝተላዕለ ክሕደት ምምርማርን ውሳነ ምሃብን
- ብፐ/በላግዮስ ንዝተላዕለ ምንፍቕና ኣብ ጉዳይ አዳማዊ ኃጢኣትን ካልእ ትምህርቱን ምምርማርን ውሳነ ምሃብን
- ዳግማይ ብካልዕ መልክዕ ንዝተላዕለ ትምህርቲ ሰባልዮስ ዝሓዘ መናፍቕ ኣውሳብዮስ ግቡእ መኣረምታን ውሳነን ምሃብ
ክሕደት ንስጥሮስ
ንስጥሮስ ጥቓ አንጾኪያ ኣብ እትርከብ ኤፍፕሬፒዮስ ዝበሃል ገዳም ብምንኩስና ዝነብር ግሪኻዊ ሰብ እዩ ነይሩ። ኣብቲ ገዳም ድማ ዲቁናን ክህነትን ተቐበለ። ንሱ ከአ ኣዝዩ መንፈሳዊ ሰብ፣ ዘእምን፣ ክኢላ ዘረባ፣ ፍሉጥ ጸሓፊ፣ ንእምነቱ ቀናዕ፣ ሕውኽ፣ ዕቡይን ስልችውን (ሸለል በሃሊ) እዩ ነይሩ።
ትምህርቲ ክሕደት ንስጥሮስ
ኣብ ቤት ትምህርቲ አንጾኪያ ኣብ እግሪ ዲዮዶሩስ (ናይ ጠርሴስ ኤጲስ ቆጶስ) ነገረ መለኮት ተማህረ። ብተወሳኺ እውን ካብ ቴዎድሮስ (ናይ ሞብሱኤስትያ ኤጲስ ቆጶስ) ተማሂሩ እዩ።
እዞም ዝተጠቕሱ መምህራን ንስጥሮስ፣ መናፍቓዊ ትምህርቲ ይምህሩን ምንጪ ትምህርቲ ምንፍቕና ንስጥሮስን እዮም። እቲ ትምህርቶም ከአ፦
- ክርስቶስ ክልተ ኣካልን ክልተ ባሕርይን እዩ። ወልደ ማርያም ወልደ እግዚአብሔር ከአ ይበሃሉ። እቲ ካብ እግዝእትነ ማርያም ዝተወልደ ወልደ ዳዊት፣ እቲ ቅድመ ዓለም ዝተወልደ ከአ ወልደ እግዚአብሔር ወይ ቃለ እግዚአብሔር ይበሃል። ኣብ ዮርዳኖስ ወዲ ዳዊት ምስ ተጠምቐ ወዲ እግዚአብሔር ኀደሮ፣ አቦ ከአ ወደይ በሎ።
- ብፍሉይ ኩነት ድማ ክርስቶስ ወዲ እግዚአብሔር ብጸጋ ተባህለ፣
- ድያድርስ ንነገረ ሥጋዌ ኣቕሓ ብጨርቂ ከምዝጥቕለል፣ መጽሓፍ ኣብ ማኅደር ከምዝቕመጥ እናበለ ይገልጽ ነበረ። በዚ ከአ መሠረት ትምህርተ ምንታዌ ኣብ ምሥጢረ ሥጋዌ ንሱ ነበረ።
- ዝጠቕስዎ ጥቕሲ ከአ ከምዚ ዝስዕብ ነበረ፦ ገላ 4፤4 "እግዚአብሔር ንወዱ ለኣኾ ካብ ሰበይቲ ተወልደ" ነዚ ንዕሩቕ ብእሲ (ሎቱ ስብሓት) ዝተነግረ እዩ። 'ወዲ እግዚአብሔርነቱ' ከአ ናይ ጸጋ ውልድነት እዩ፣ ርእሱ ናይ ምትሓቱ ኣዘራርባ እዩ ከአ በሉ። ፊል 2፤5-7 "ነሥአ አርአያ ገብር" ንዝብል 'ሰብ መሰለ'፣ 'ኀደረ' በልዎ። 'መሲሉ' ንዝብል እውን ብምትሃት እዩ፣ ኢሎም ብምትርጓም 'ርቀታዊ ምምሳል' እዩ በሉ።
ንስጥሮስ ነቲ ናይ መምህራኑ ኑፋቄ ተኸቲሉ ከምዚ ኢሉ መሃረ፦
- ክርስቶስ ክልተ ኣካል ክልተ ባሕርይ እዩ። ንሱ ፍጹም ሰብ እምበር ፍጹም ኣምላክ ኣይኮነን ይብል ነበረ።
- እግዝእትነ ማርያም ወላዲተ ሰብ እምበር ወላዲተ ኣምላክ ኣይትበሃልን፣ ከመይ ኣምላክ ካብ ሰብ ክውለድ ስለዘይክእል በለ። (ፍጡር ንፈጣሪ ክወልድ ኣይከኣልን ኢሉ ስለዝሓሰበ እዩ) ንዕብ 7፤3 ከአ "ኣቦ የብሉ ኣደ የብሉ" ንዝብል ይጠቅስ።
- እቲ ተዋሕዶ ናይ ኣካል እዩ (ሥጋ ንቃል ማኅደሩ፣ ተሰካሚኡ፣ ክዳኑ፣ መቅደሱ እዩ ማለት እዩ።) እምበር ናይ ባሕርይ (ተዋሕዶ ቃልን ሥጋን) ኣይኮነን በለ። ስለዚ ከም ብጾትን ኣዕሩኽን ብሓድነት ይነብሩ ማለቱ እዩ።
- ስለ ኀዳሪ ንማኅደር እሰግድ፣ ስለ ኀዳሪ ንእግዝእተነ ማርያም ወላዲተ ኣምላኽ እብል በለ።
ናይ ቍስጥንጥንያ ፓትርያርክ ሱስንዮስ ምስ ዓረፈ ብ428 ዓ.ም. ንስጥሮስ ንቦታኡ ተኪኡ ፓትርያርክ ኮነ። ክሳዕ ዝሽየም ግና ነዚ ኑፋቄኡ ኣይመሃረን ነበረ። ምስ ተሾመ ግና ዳግማዊ ቴዎዶስዮስ ናይ ቀረባ ፈታዊኡ ስለዝነበረ ብድፍረት ንክሕደቱ ክምህር ጀመረ። መጀመርያ፣ ቅድሚ ብግህዶ ናይ ክሕደት ትምህርቱ ምምሃሩ፣ ተማሃራዩ ኣናስታስዮስ (ኣቡነ ቀሲሱ) እዩ ናብ ህዝቢ ክዝርግሖ ዝጀመረ።
ምእመናን ከአ ጋሻ ትምህርቲ ስለዝኾኖም ንትምህርቲ ኣናስታስዮስ ብምቅዋም ናብ ፓትርያርኮም ንስጥሮስ ብምምጻእ፣ 'ዘይተሰምዐ፣ ዘይንፈልጦ ጋሻ ትምህርቲ ኣምጺኡልና' ኢሎም እንተኸሰሱ። ንስጥሮስ ምንጪ እዚ ትምህርቲ ብምንባሩ 'ሓቁ እዩ ከምኡ እዩ' በሎም። ካብዚ ንድሓር ብወግኢ እናዞረ ነቲ መናፍቓዊ ትምህርቱ ክምህር ጀመረ።
ጉባኤ ንኽግበር ዝተወሰነሉ ምኽንያት
እዚ ክሕደት ምንታዌ፣ ኅድረት፣ ቡዓዴን ጸርፊ ንወላዲተ ኣምላኽን ምስ በዝሐ ካህናት፣ መነኮሳትን ምእመናንን ብዙሕ ሓዘኑ። ብግልጺ ከአ ኣብ ቤተ ክርስቲያንን ጎደናታትን ዓድታትን ክቃወምዎ ጀመሩ። ብዘለዎ ጽልዋ ኣብ ንጉሥ ከአ ንስጥሮስ ንብዙሓት ተቃወምቱ ክእሰሩን ክሳቀዩን ገብረ። እዚ ወረ እዚ ከአ ግብጺ፣ እስክንድርያ ቤተ ክርስቲያን፣ ስለዝተሰምዐ ዓቢይ ሓዘን ኮነ። ኣብቲ ጊዜ እቲ ፓትርያርክ ናይ እስክንድርያ ዝነበረ ቅዱስ ቄርሎስ እዚ ትምህርቲን ዘረባን ምስ መጸ ብቕልጡፍ ሰፊሕ ትምህርቲ ብዛዕባ ናይ ክርስቶስ ወልድ ዋሕድነትን አምላኽነትን ናይ እግዝእትነ ድንግል ማርያም ወላዲተ አምላክነትን ሰፊሕ ጽሑፍ ብምጽሓፍ ንገዳማትን ሃገረ ስብከታትን መልእኽቲ ለኣኸ። ነቲ ክሕደት ንስጥሮስ ድማ ብዝርዝር ጊጉይ ምዃኑ ንጉሥን ንግሥትን (ኣውዶክስያ)፣ ንሓፍቲ ንጉሥ (ፑልኬርያ)ን ንናይ ሮም ፓትርያርክ ለከስቲኖስን መልእኽቲ ለኣኸ። ንንስጥሮስ እውን ከምኡ ምስ ናይ ዕለት ትንሣኤ ናይ 429 ዓ.ም. (ከምቲ ጉባኤ ኒቅያ ዝእዝዞ) ጌሩ ሰደደሉ። ንስጥሮስ ከአ ናይ ተቃውሞ ደብዳቤን መልሲን ቅዱስ ቄርሎስ ክምለስን ክስዕቦን ዝሕብር ጽሑፍ መለሰሉ። ንካልኣይ ግዜ ቅዱስ ቄርሎስ ኣስፊሑን ጌጋ ከምዘሎን መሊሱ ብምጽሓፍ ምስ 4ተ ጳጳሳት ኣሰንዩ ለኣኸሉ። መልሲ ስለዘይሃቦ ከአ ቅዱስ ቄርሎስ 12ተ ቃለ ውግዘት ዝሓዘ ጽሑፍ ምስ 4ተ ጳጳሳት ለኣኸሉ። ነዚ ከአ ናብ ናይ ሮም ጳጳስ እውን ለኣኾ። ቅዱስ ለከስቲኖስ ዘሮም እውን ንትምህርቲ ንስጥሮስ ኣውገዘ (11 ነሓሰ 430 ዓ.ም.)፣ ኣብ ውሽጢ 10 መዓልቲ እንተዘይተመሊሱ ንሱ እውን ከምዘውግዞ ለአኸሉ።
ስለዚ እዚ ክሕደት እዚ ኣብ ምዕራብን ምብራቕን ምንዋጽ ስለዘስዓበ፣ ንጉሥ ቴዎዶስዮስ ዳግማዊን (ንጉሥ ምብራቕ ግዝኣት ሮማ) ንጉሥ ዋሌንቲያኖስ ሣልሳይን (ንጉሥ ምዕራብ ግዝኣት ሮማ)፣ ንምዕራፍ ዓለም ለኸ ጉባኤ ቤተ ክርስቲያን ክግበር ተረዳድኡ። በዚ መሠረት ንጉሥ ቴዎዶስዮስ ዳግማዊ ኣብ ኤፌሶን ጉባኤ ንኽግበር ኣዋጅ ኣመሓላለፈ።
መሪሕነት ጉባኤ
ነዚ ጉባኤ እዚ ንኽመርሖ ከአ ንጉሥን ናይ ሮም ፓትርያርክ ለከስቲኖስን ቅዱስ ቄርሎስ ክመርሖ ተሰማምኡ። በዚ ከአ ንጉሥ ንቅዱስ ቄርሎስ ናይ ኣቦ መንበርነት ሓላፍነት ኣረከበ። ቅዱስ ቄርሎስ ንሃይማኖቱ ቀናዕን ተቓላሲን ብምንባሩ፣ ተባዕ ኣንበሳ፣ እቲ ዓቢዩ፣ ዓንዲ ሃይማኖት እናተባህለ ይጽዋዕ ነበረ። ንሱ ፈላጥ፣ ተባዕ፣ ዘንበቦን ዝሰምዖን ብሓንሳዕ ዘጽንዕ (ኩሉ መጻሕፍቲ ቤተ ክርስቲያን ኣብ 5ተ ዓመት ከምዘጽንዐ ይንገረሉ)፣ መንፈሳዊ ሰብ እዩ ነይሩ። ቃለ ጉባኤ እዚ ጉባኤ ዝሓዘ ድማ ካብ እስክንድርያ ምስ ቅዱስ ቄርሎስ ዝመጸ ካህን ጴጥሮስ ምንባሩ ይንገር።
ቦታ ጉባኤ
ጉባኤ ኤፌሶን ኣብ ከተማ ኤፌሶን ኣብ ናይ እግዝእትነ ቅድስት ድንግል ማርያም ቤተ ክርስቲያን እዩ ተኻይዱ።
ዝተኻየደሉ እዋን
እቲ ጉባኤ ክግበር ዕድመ ዝተገብረ ኣብ 7 ሰነ 431 ዓ.ም. ኣብ በዓለ ጰራቅሊጦስ እዩ ነይሩ። ግና ብምኽንያት ራሕቂ ብዙሓን ኣቦታት ክርከቡ ስለዘይከኣሉ፣ እቲ ጉባኤ ድሕሪ ክልተ ሰሙን ምጽብባይ ኣብ 21 ነሓሰ ንኣብ ኤፌሶን ዝበጽሑ ጉባኤ ንጽባሒቱ ከምዝጅምር ተነጊሩ፣ ኣብ 22 ሰነ 431 ዓ.ም. እቲ ጉባኤ ተጀመረ። ክሳዕ 31 ሓምለ 431 ዓ.ም. ከአ ጸኒሑ እዩ።
ኣብዚ ዝጥቐስ፣ ወኪል ንጉሥ ደጋፊ ንስጥሮስ ብምንባሩ ናይ አንጾኪያ ቤተ ክርስቲያን መራሕቲ ኣይመጽኡን ብምባል ነቲ ጉባኤ ፋሕ ከብል ይጽዕር ምንባሩን፣ ብብርትዐ ኣቦታት ግና እቲ ጉባኤ ከምዝተጀመረን እዩ።
ብዝሒ ተሳተፍቲ
ብጠቕላላ ተሳተፍቲ ጳጳሳትን ኤጲስ ቆጶሳትን 200 እዮም ነይሮም። ብፍሉጥ ዝጥቀሱ ከአ፦
- ካብ እስክንድርያ፦ ቅዱስ ቄርሎስ ምስ 50 ጳጳሳት (ቀቅድሚኦም ስእሊ ቅዱስ ማርቆስን ባንዴራ 'ወላዲተ አምላክ' ዝብል ጽሑፍ ዘለዎ ስእሊ ወላዲተ አምላክን ብሓደ መነኮስ ኣትሒዞም፣ ምስ ተተካኢኡ ቅዱስ ዲዮስቆሮስ ተረኽቡ)
- ካብ ኤፌሶን፦ ቅዱስ ሜምኖን ምስ 40 ጳጳሳት (ተዳልዮም ኣጋይሾም ዝተቐበሉ)
- ካብ ኢየሩሳሌም፦ ሊቀ ጳጳሳት ኤዮብናልዮስ (ካብ ደንጕዮም ዝመጹ)
- ካብ ተሰሎንቄ፦ ሊቀ ጳጳሳት ፍላብያንስ (ካብ ደንጕዮም ዝመጹ)
- ካብ ሮማ፦ ክልተ ጳጳሳትን ሓደ ካህንን ደንጕዮም ኣብ ጉባኤ 10 ሓምለ ዝኣተው
- ካብ ቍስጥንጥንያ፦ ንስጥሮስ ምስ 16 ጳጳሳት (ብሠራዊት ተዓጂቡ ናብ ኤፌሶን ዝመጽኡ)
- ካብ ኣንጾኪያ፦ ሊቀ ጳጳስ ዮሓንስ ምስ 42 ጳጳሳት ዝመጸ (ንሱ 26 ሰነ ናብ ኤፌሶን ዝመጸ፣ ምስኡ ከአ ሃገረ ስብከት ዘይብሎምን ሕጊ ቤተ ክርስቲያን ብዘይምፍጻሞም ካብ ማዕርጎም ዝተኣለዩን ሒዙ ንንስጥሮስ ዓርኩ ንምድጋፍ ዝመጸ) (ንሱ ዝደንጐየ ንስጥሮስ ምውጋዙ ኣይተርፎን እሞ፣ ንዕኡ ብምድጋፉ ከይውገዝ ብማለት እዩ ነይሩ ግና ብዝገበሮ ጉባኤ ውግዘት ኣይተረፎን።)
- ካብ ኤስያ፦ ጳጳሳት ተሳቲፎም እዮም።
ይቅጽል . . .
ወስብሐት ለእግዚአብሔር ወለወላዲቱ ድንግል ወለመስቀሉ ክቡር!


text:
Trosa
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 23 12 2020
ምምሕዳር ከባቢ ትሮሳ፡ ኣብቲ ኣብቲ ኣብ ጎደና ዕብየት ዝሕንበብ ዘሎ ኣውራጃ ዝርከብ፡ ትሑት መጠን ሽቕለት-ኣልቦነት ዘለዎ ምምሕዳር ከተማ እዩ። እቲ ብደሴታትን ባህላዊ ጸጋን ዝልለ ምምሕዳር ከተማ ቅርበቱ ካብ ከተማ ስቶክሆልም ወሲኽካ፡ ሓደ ካብቲ ንብዙሓት ናቲ ዞባ ንኽውሕዙ ዝስሕብ ዘሎ ቀድኒ ረቋሒታት እዩ።
ሓበሬታ ብዛዕባ ምምሕዳር ከተማ
ብዝሒ-ህዝቢ14,031
ስፍሓት መሬት664 ኪሜ²
ርሕቐት ካብ ዓበይቲ ከተማታት
- Södertälje 38 ኪሜ
- Nyköping 47 ኪሜ
- Stockholm 68 ኪሜ
መንበሪ-ገዛ
ምምሕዳር ትሮሳ ምስ ድልየታት ናይ ነባሮ ዝሳነ ነኣሽቱን ወይ ውን ዓበይቲ ኣብ ከተማ ወይ ውን ኣብ ምሕድግ ዝበለ ከባቢታት ዝካረ-ገዛውቲ ከዋድድ ቀጻሊ ዝከኣሎ ኣብ ምግባር ይረከብ።
ክራይ-ኣባይቲ
ኣብ ትሮሳ ብትሩቡ ዝፍለጥ ብምምሕዳር ወረዳ ዝውነን ትካል ክራይ-ኣባይቲ ኣሎ። እዚ ትካል'ዚ፡ ኣብ ትሮሳን ቫገንሄራድን ዝርከብ ኣስታት 600 ዝካረ-ኣባይቲ ይውንን።
ብተመሳሳሊ ትካል ክራይ-ኣባይቲ ሆኤስቢ ኣስታት 400 ከምኡ ውን ትካል።
ፋስቲግሄት ቢሊ ጊስታፍሶን 180 ዝካረ-ኣባይቲ ኣብ ትሮሳን ቫገንሄራድን ይውንኑ።
ካልእ ቋንቋታት ዝዛረቡ ተቐማጦ መን ኣለዉ ኣብቲ ቦታ
ኣብ ምምሕዳር ከባቢ ትሮሳ፡ ካብ ዝዝረቡ ቋንቋታት፡ ዓረበኛ፡ ዳሪ፡ ትግርኛ፡ እንሊዘኛ፡ ሊትዋየስካ፡ ራሻ፡ ቋንቋታት ቦስንያን ፊንላድን፡ ይርከብዎም። ብዜካ'ዚ ካልእ ኣብቲ ቦታ ዝዝረቡ ነኣሽቱ ቋንቋታት ኣለዉ ውን ኣለዉ እዮም።
ማሕበራትን ምትእኻባትን
ኣብ ምምሕዳር ከባቢ ትሮሳ ካብ ዝርከባ ማሕበራት፡ ማሕበር ፊንላድዋያንን ማሕበር ቦስንያ-ሀርዞጎቪንያ ኣብ ትሮሳን-ቫገንሀራድን ክጥቀሳ ይኽእላ። ኣብ መዝገብ-ማሕበራት ምምሕዳር ዞባ ዝርዝር ካልኦት ማሕበራትን ንጥፈታተንን ክትረኽቡ ትኽእሉ።
ኣብቲ ከባቢ ብቐረባ እንታይ ይርከብ
ምምሕዳር ከባቢ ትሮሳ ብስፍሓቱ ንእሽቶይ እኳ እንተኾነ፡ ብፍላይ መዳይ ኣገልግሎት ኣዝዩ ሓያል ንግዳዊ ምንቕስቓስ ኣለዎ። እዚ ዞባ'ዚ፡ ከም ዙረት ኣብ ኣዋራጃ ሶደርማንላድ፡ ብጽሖት ኣብ ግምብታት ናይቲ ዞባ፡ ዑደት ኣብ ደሴታቱ፡ ወይ ውን ጉዕዞ በታ ንእሽቶይ ሰማያዊት-ባቡር ገለ ካብቲ ነቲ ዞባ ዓመት ምሉእ ዘይዝሕትል ንጥፈታት ክህልዎ ዝገብሩ ጸጋታት እዮም። ብዜካ'ዚ፡ እቲ ዞባ ባዕሉ ዝወንኖ ዓቐበት መንሸራተቲ-በረድ ኣለዎ።
ኣብ ምምሕዳር ከባቢ ትሮሳ፡ ኣብ ትሮሳን ቫገንሀራድን ዝርከባ ክልተ ኣብያተ-ንባብ ኣለዋ። ክልቲአን ኣብያተ-ንባብ ንነባሮ ናይቲ ዘተማ ዝተፈላላየ ናይ ምንባብ፡ ሓበሬታን ባህላዊ ተረኽቦታትን ሃዋሃብ ኣብ ምውዳድ ይዋስኣ።
ኣብ ትሮሳ፡ ብሕሱር ዋጋ ዘገልገለ-ንብረት ዝሸጣ 2 ድኳናት ኣለዋ።
ኣገልጎት ክንክን ወይ ሕብሐባ ቆልዑ
ኣብ ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ፡ ንኩሎም 3 ዓመት ዝመልኡ ህጻናት ኣብ ሰሙን 15 ሰዓታት (525 ሰዓታት ኣብ ዕእመት) ነጻ ናይ መውዓሊ-ህጻናት ኣገልግሎት ክንክን ይወሃቦም። እዚ መደብ እዚ ነቶም 3 ዓመት ዝመልኡ ህጻናት ጥራይ ዝምልከት ኮይኑ፡ ዓመት ዓመት ካብ ወርሒ ጥቕምቲ ጀሚሩ ክሳብ እቶም ህጻናት ኣዚለ ክፍሊ ዝጅምሩ ኣብኡ ክጸንሑ ይፍቐዶም።
ሓፈሻዊ ትምህርቲ ወይ መውዓሊ-ህጻናት ፍሉይ ትምርህቲ ኣይኮነን። እንታይ ደኣ፡ ነቶም 3 ዓመት ዝመልኡ ህጻናት ትምህርታዊ ሸውሃቶም ንምድላውን ሓባራዊ ህወት ተለማሚዶም ንኽጸንሑ ንምግባር ዝዓለመ እዩ። እዚ ኣገልግሎት'ዚ ብነጻ ዝወሃብ ኮይኑ፡ ስሩዕ ክፍላታት ትምህርቲ ይኽተል።
ኣብ ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ እትነብሩ ወለዲ ንደቕኹም ብዝምልከት መንግስታዊ ቤት-ትምርህቲ ወይ ውን ካልእ ግላዊ ቤት-ትምርህቲ ክትመርጹሎም መሰል ኣለኩም። ግላዊ ክንብል እንከለና፡ ካብቲ ብመንግስቲ ዝመሓደ ቤት-ትምርህቲ ወጻኢ ማለትና ኮይኑ፡ ብካልእ ትካል ዝውነን ወይ ውን ብማሕበር-ወለዲ ዝእለ ቤት-ትምህርቲ ክኸውን ይኽእል። እተን ብግሊ ዝመሓደራ ኣብያተ-ትምህርታት ወይ መውዓሊ-ህጻናት ውን እንተኾነ ህጻናት ከአንግዳ መታን ልክዕ ከምተን ናይ መንግስቲ ማዕረ ገንዘባዊ ሓገዝ ይወሃበን።
መውዓሊ-ህጻናት
መውዓሊ-ህጻናት፡ ነቶም ካብ 1 ክሳብ 5 ዓመት ዝዕድሚኦም ህጻናት ናይ መውዓልን ትምህርታዊ ክንክንንን ኣገልግሎት ኣብ ምሃብ ይነጥፋ። ኣብ ምምሕዳር ዞባ ትሮሳ 9 መንግስታዊ 2 ድማ ናይ ግሊ ናይ መውዓሊ-ህጻናት ማእከላት ይርከባ:
- ኣብ ትሮሳ ዝርከባ መውዓሊ-ህጻናት፡ ብዮርክባከን፡ ቶምታሂል፡ ቱምታሉንድ፡ ቱምታክሊንት፡ ታልባከን፡ ናግኖ ቦርን።
- ኣብ ቫገንሀራድ ዝርከባ መውዓሊ-ህጻናት፡ ሄሰልባከን፡ ፋገርሁልት፡ ፋገርኤንግ፡ ቬስቢ።
- ኣብ ቬስተርልዩንግ ዝርከባ መውዓሊ-ህጻናት፡ ብዮርከ፡ ዳልቢስቱጋን
ግዝያዊ መጽንሒ ህጻናት
ግዝያዊ መጽንሒ ህጻናት፡ ነቶም ኣብ ክሊ ዕድመ 6 ክሳብ 13 ዓመት ዘለዉ ህጻናት ዝዓለመ እዩ። ኩለን ኣብ ምምሕዳር ዞባ ዝርከባ ማእከላት መጽንሒ ህጻናት ምስተና ኣብቲ ዞባ ዝርከባ ናይ መባእታዊ ደረጃ ኣብያተ-ትምርህርታት ዝተተሓሓዛ እየን። ዋላ ውን እታ ብግሊ እትውነን ቤት-ትምርህቲ ሌንጎ ውን እንተኾነ ናታ ግዝያዊ ማእከል መጽንሒ ህጻናት ኣለዋ።
መባእታ ኣብያተ ትምህርትን ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን
ኣብ ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ፡ ትምርህቲ ብቀዳምነት ዝስራዕ ሕብረተ-ሰብኣዊ ጽላት እዩ። ኩሎም ህጻናትን መንእሰያትን ብቁዕን ርጉእን ናይ ትምርህቲ ዕድላት ንኽዋደደሎም፡ እቲ ምምሕዳር ዘይሕለል ጻዕርታት ካብ ምግባር ኣየዕርፍን እዩ። ወለዲ ንደቆም ተምህርቲ ናይ ምምራጽ መሰል ኣለዎም። ኣብ ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ 5 መንግስታዊ ኣብያተ-ትምህርታት ኣለዋ። ካብቲ ከተማ ወጻኢ ዝርከባ ኣብያተ-ትምህርታት ምምራጽ ውን ይከኣል'ዩ።
መባእታ ቤት ትምህርቲ
ኣብ ኩለን ኣብቲ ዞባ ዝርከባ መባእታዊ ኣብያተ-ትምህርታት (ቱምታክሊንት-ስኩላን ከምኡ ውን ሀደቢ-ስኩላን ገዲፍካ) ናይ ኣዚለ ክፍሊን ግዝያዊ ማእከል መጽንሒ ህጻናትን ኣለወን:
- ኣብ ትሮሳ ዝርከባ ቤት-ትምርህርታት፡ ዃርሎግስ-ስኩላን (ካብ ኣዚለ ክሳብ 6ይ ክፍሊ) ቪታሊ-ስኩላን (ካብ ኣዚለ ክሳብ 6ይ ክፍሊ)፡ ቱምታክሊንት-ስኩላን (ካብ 7ይ ክሳብ 9ይ ክፍሊ)
- ኣብ ቫገንሀራድ ዝርከባ ቤት-ትምህርታት፡ ፎርንቢ-ስኩላን (ካብ ኣዚለ ክሳብ 5ይ ክፍሊ)፡ ሀደቢ-ስኩላን (ካብ 6ይ ክሳብ 9ይ ክፍሊ)
- ኣብ ቬስተርልዩንግ ዝርከባ ቤት-ትምህርታት፡ ሺርክ-ስኩላን (ካብ ኣዚለ ክሳብ 6ይ ክፍሊ)
ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ
ምምሕዳር ከባቢ ትሮሳ፡ ኣብ ኩሉ ኩርንዓት ሽወደን ዝርከቡ ኣብ ኣስታት 50 ናይ ካልኣይ ደረጃ ቤት-ትምርህቲ ዝመሃሩ ተመሃሮ ኣለዉዎ። ከም ነባሮ ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ፡ ኣብ ዝደለኹሞ ናይ ካልኣይ ደርጃ ትምህርቲ ክትመሃሩ ትኽእሉ እኳ እንተኾንኩም፡ እቲ ምምሕዳር ግን ምስተን ዝተፈላልየ ሃገራዊ መደባት ትምህርቲ ካልኣይ-ደረጃ ዘአንግዳ ከተማታት ኒሾፒን፡ ሶደርተልየ፡ ሮኒንገ (ምምሕዳር ሳሌም) ዝኸተሞ ስምምዓት ኣሎ።
ዕድላት ትምህርቲ
ኣብ ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ፡ ኣብ ሰዓታት ቅድሚ-ቐትሪ ስሩዕ ሰሙናዊ ትምርህቲ ቋንቋ ሽወደን ንሓደስቲ ኣሎ። እዚ ናይ ትምርህቲ ቋንቋ'ዚ፡ ካብ ደረጃታት B ክሳብ D ይወሃብ። ደረጃ A ናይ ቋንቋ ሽወደን፡ ናብ ከተማ ኒሾፒንግ ወይ ውን ሶደርተልየ ብምኻድ ክትመሃሩ ኣለኩም። ብዜካ'ዚ፡ ኣብ ትሮሳ ነቶም ትምርህቲ ክቕጽሉ ዝደልዩ፡ መባእታዊ ደረጃ ትምርህቲ ንዓበይቲ ውን ኣሎ።
ትምህርቲ ቋንቋ ሽወደን ይኹን መባእታዊ ደረጃ ትምህርቲ ኣብቲ ኣብ ቫገንሄራድ ዝርከብ ሀደቢ-ስኩላን ዝተስመየ ቤት-ትምህርቲ ይካየድ።
ካልእ ትምርህቲ ንዓበይቲ ብዝምልከት ብመንገዲ ናይቲ ኣብ ኣብ ከተማ ኒሾፒን ዝርከብ ካምፓስ-ኒሾፒንግ ዝተሰምየ ትምህርታዊ ምእከል ኣቢልኩም ክትሓቱን ትመሃሩሉ ከተማ ክትመርጹ ትኽእሉ።
ኣገልጎት ጥዕና
ኣብ ማእከል-ጥዕና ትሮሳ፡ ምስ ዶክቶር፡ ዞባዊ ሓኪም፡ ሓካይም ኣካላት፡ ሓካይም ስራሕን ምምዕባል ኣካላዊ ብቕዓትን፡ ሓካይም ስነ-ኣእምሮን ኣማኸርቲ ጥዕናዊ ጸገማትን ክትረኽቡ ትኽእሉ። ብዜካ'ዚ፡ ንሕሙማት ሽኮርያ፡ ኣዝማ፡ ሕማማት-ልቢ ካልእን ንምእላይ ዝዓለመ ፍሉይ ኣገልግሎት ክንክን ውን ኣብቲ ጥዕናዊ-ማእከል ይክርብ። ብተወሳኺ፡ ኣብዚ ማእከል'ዚ፡ ፍሉይ ክፍሊ ሕክምናታት ህጻናትን ኣዴታት ው ይርከብ።
ንክንክን ስኒ ዝምልከት ኣብ ትሮሳ መንግስታውን ናይ ግሊ ክሊኒካት ይርከብ።
ናይ ቋንቋ ድግፍ-ተርጓሚ ምርካብ
ኣብ ኣብያተ-ትምርህቲ፡ ምምሕዳራዊ ኣብያተ-ጽሕፈታት ከምኡ ውን ኣብ ሕክምና ተርጓሚ ክቍጸረልኩም ይኽእል እዩ። ኣብ መብዛሕትኡ ኣጋጣሚታት ተርጓሚ ብተሌፎን እዩ ዝቍጸር።
ኣገልግሎት መጎዓዝያ
ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ፡ ነቲ ብኢፊራ ዝፍለጥ ዓቢ ጽርግያን መስመር ባቡርን ተጎዝጊጒዙ ዝርከብ ብምዃኑ፡ ስሉጥ ናይ መጎዓዝያ ኣማራጺታት ኣለዎ። ኣብ ቫገንሀራድ ዸው እትብል ባቡርን ኣብቲ ዞባ ዝንቀሳቐሳ ስሩዓት ኣውቶቡሳትን ንመጎዓዝያ ካብን ናብን እቲ ዞባ ኣብ ምቕላል ዓቢ ተራ ይጻወታ። ማእከል መጎዓዝያ ናይቲ ዞባ ኣብ ቫገንሀራድ ኮይኑ መንሃሪን መዕረፍን ኣውቶቡሳትን ባቡራትን እዩ። ኣብዚ ቦታ'ዚ፡ ነቶም ኣብቲ ከባቢ ዝሰርሑን ዝመላለሱን ነባሮ ምምሕዳር ትሮሳ ዘገልግል፡ ሰፊሕ መካይን ናይ መገረሺ ቦታታት ኣሎ።
ካብ ቫገንሀራድ ናብ ሶደርተልየ ዘሎ ርሕቀት፡ 3 ማይል ክኸውን እንከሎ ናብ ስቶክሆልም 7 ናብ ኒሾፒን ከኣ 4 ማይል እዩ። ኣስታት 50% ነባሮ ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ ናብተን ኣብቲ ከባቢ ዝርከባ ከተማታት ብኣውቶቡስ፡ ባቡር ከምኡ ውን ብመኪና እንዳ ተመላለሱ ይሰርሑ። ንተወሳኺ ዝርዝር ብዛዕባ'ዚ ዝተጠቕሰ መርበብ-ሓበሬታ ምምሕዳር ናይቲ ከተማ ተወከሱ።
ስራሕን ትካላት ናይ ምምስራት ተኽእሎታትን
ኣብ ምምሕዳር ከተማ ትሮሳ፡ እቶም 2 ዝዓበዩ ወሃብቲ-ስራሕ ምምሕዳር ከተማን ካሚል ፋር ዝተባህለ ትካል እዮም። መብዛሕትኦም ነባሮ ትሮሳ ኣብተን ኣብ ሶደርተልየ ዝርከባ ትካላት ስካንያን ኣስትራን ከምኡ ውን ኣብ ሆስፒታል ሶደርተልየ መዓልታዉ እንዳ ተመላለሱ ይሰርሑ።


text:
ናይ ኤርትራ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ Eritrean Orthodox Tewahdo
ደብረ ሰላም መድሓኔዓለም ቤተክርስትያን MedhanieAlem kerk
ኣምስተልፌን- ኣምስተልላንድ Amstelveen -Amstelland Holland.
ሆላንድ ።
1 ጥሪ 2010 ዓ.ም.ግ.
9 ጥሪ 2018
ደ/ሰ/መ/ኣ/ኣ2010-38
በስመ ኣብ፡ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሓዱ ኣምላክ። ኣሜን።
ትብጻሕ ናብ ኩልኹም ኣብ’ዚ ሓጺር ዓመታት ናብ ሃገር ሆላንድ ዝመጻእኩም ኤርትራውያንን፡ ምእመናን ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያንን፣
ብመጀመርታ መንፈሳዊን ሕውነታዊን ሰላምታና ከነምሓላልፈልኩም ንፈቱ።
ቀጺልና ከኣ እዚ ዝስዕብ ኣገዳስሲ ሓበሬታ ከነመሓላልፈልኩም ንደሊ፥
እቶም ኣብ ሓጺር ዓመታት ናብ’ዚ ሃገር ሆላንድ ዝመጻእኩም ኤርትራውያን፡ ብሓፈሻዊ ኣዘራርባ ነዚ ሃገር ኣጋይሽ ስለ ዝዀንኩም፡ ብዙሕ ዝጠቕመኩምን ዝጐድኣኩምን ነገራት ኣጸቢቕኩም ዘይትፈልጡዎ ክህሉ ከም ዝኽእል ርጉጽ ኢዩ። ስለ ዝዀነ ከኣ ብሓልዮት መንግስቲ ነዘርላንድ፡ ኣብ ዝተፈላለዩ ኣከባቢታትን (regio’s) ምምሕዳር ከተማ ኣምስተርዳምን፡ ብምትሕብባር GGD & Pharos ዝተዳለወን ዝካየድን ዘሎ መደብ “ጥዕና ንኤርትራውያን”፡ ኣብ ቤተ ክርስትያን ደብረሰላም መድሓኔ ዓለም ሓበሬታን ትምህርቲን ክዋሃብ ምዃኑ፡ ከነፍልጠኩም ንደሊ። እዚ መደብ’ዚ ኣቐዲሙ “ጥዕና ንሶርያውያን” ብዝብል ተኻይዱ ብዙሕ ጥቕሚ ዝተረኽቦ ስለ ዝዀነ፣ ከም ውጽኢት ናይ’ዚ ከኣ፡ ካብ መስከረም 2017 ጀሚሩ ንኤርትራውያን ክውሃብ ጀሚሩ ዘሎ ኢዩ። ነዚ መደብ እዚ ዕዉት ንምግባር ክልቲአን ትካላት ምስ ሰበኻ ጉባኤ ብዝገበርኦ ተደጋጋሚ ርክብ፡ ኣብ ናይ ሓባር ኣስራሒ ነጥቢ በጺሐን፣ ንዕለት 27 ጥሪ 2018 ኣብ ደብረሰላም መድሓኔ ዓለም ድሕሪ ቅዳሴ ክካየድ ተምዲቡ ኣሎ።
ጥቕሚ ናይ’ዚ ትምህርቲን ሓበሬታ ንምጥቃስ ዝኣክል፥
- ብቋንቋ ትግሪኛ ዝገልጹ ተርጐምቲ ኤርትራውያን ዝካየድ ስለ ዝዀነ፡ ንምርድኡ ዝቐለለ ምዃኑ
- ክንክን ጥዕና ንዓበይቲን ንሕጻናትን ዝምልከት ትምህርቲን፡ ኣገዳሲ ሓበሬታን (ሕማም ካብ ‘ቫይረስን ባክተርያን’ ጥራሕ ኣይኰነን ዝመጽእ)
- ካብ ዝለመድካዮ ኣመጋግባ ወጻኢ፡ ምስ ዘሎኻዮ ኣከባቢ ዘሎ ትሕዝቶ መግቢ ምልላይን ጥቕሙን ጉድኣቱን ምፍላጥ
- ጥቕሚ ትምህርቲ ቋንቋ ነዘርላንድ፣ ሞያዊ ትምህርቲን ማሕበራዊ ጉዳያትን ዝምልከት
- ነፍሲወከፍኩም ክሓቶ ዝደሊ ነገራት፡ ብኣካል ነቶም ኣፍልጦ ዘለዎም ሰባት ክሓቶም ይከኣል
-…ወዘተረፈ
እዚ መደብ’ዚ፡ ብፍላይ ነቶም ፊደል ዘይቈጸሩ ኣሕዋትን ኣሓትን ኤርትራውያን፡ ኣብ መራኸቢ ብዙሓን ከም ኢንተርነትን ወብሳይታትን ኣትዮም ከንብቡ ዘይክእሉ፣ ብኣፍ ስለ ዝግለጸሎም ብዙሕ ጠቕሚ ዘለዎ ምዃኑ GGD & Pharos ኣስሚረናሉ ኣለዋ። ግን ከኣ ንኹሉኹም ክትሳተፍዎ እትደልዩ፡ ኣብ ነዘርላንድ ነባራት ተቐማጦ ዝዀንኩም እውን፡ ብብዙሕ መንገዲ ክግለጽ ዝኽእል ጠቕሚ ስለ ዘለዎ፣ ንካልኦት ክትሕግዙ እውን ስለ ዝጠቅም፡ ተሳታፍነትኩም፡ ኣገዳሲ ምዃኑ ክንገልጽ ንፈቱ።
ንዘይሰምዑ ከም ዝሰምዑ ብምግባር (ብምሕባር) ሓደራ ንተሓባበር።
ሰበኻ ጉባኤ ደብረ ሰላም መድሓኔዓለም
Email:
debreselammedhaniealem@gmail.com
Amstelveenseweg-965
1081JG Amsterdam
Nederland


text:
ናይ ሕቡራት ሃገራት ትካል ስደተኛታት ኣብቲ ሎሚ ታህሳስ 18 ዝዝከር ዓለምለኸ መዓልቲ ስደተኛታት፡ ሃገራት ኣብ ጉዳይ ስደተኛታት ዘለወን ኣሉታዊ ኣመለካኽታ ክገድፋን ስደተኛታትን ፍልሰተኛታትን ንዝህወስዎ ማሕበረሰብ ክጠቕሙ ዝግብኦም ክብሪ ክወሃቦም ኣለዎም ክብል ጻውዒት ኣቕሪቡ።
ሕቡራት ሃገራት ታህሳስ 18 ዓለምለኸ መዓልቲ ስደተኛታት ኮይኑ ክዝኸር ኣብ 2000 ዓ.ም ኣብ ዝኣወጀሉ እዋን ኣስታት 150 ሚልዮን ሰባት ካብ መነባብርኦም ዝተመዛበሉ ኔሮም ፡ ኣብዚ ሕጂ እዋን ድሕሪ 18 ዓመታት እቲ ቁጽሪ ናብ 258 ሚልዮን ምውሳኹ ይሕብር።
ዋላ’ኻ ብዝሒ ዘለዎም ሰባት ብሰንኪ ቑጠባዊ ኩነታት ካብ ሃገሮም ናብ ካልኦት ሃገራት ዝስደዱ እንተለው ኣስታት 40 ሚልዮን ሰባት ኣብ ውሽጢ ሃገሮም ካብ መነባብርኦም ዝተመዛሉ ከምዘለው ጸብጻብ ሕቡራት ሃገራት ይሕብር።
ዳይሬክተር ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት(IOM) ኣንቶንዮ ቪቶሪንዮ ብዙሓት ሰባት መንበሪኦም ገዲፎም ክስደዱ ኣይደልዩን እዮም እንተኾነ ካብ ቁጽጽሮም ወጻኢ ብዝኾነ ኩነታት ተገዲዶም ግን መነባብርኦም ሓዲጎም ክስደዱ ይግደዱ። ንኣብነት ይብሉ ኣንቶኒ ቪቶሪንዮ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ዓመት ብ ልዮናት ዝቑጸሩ ሰባት ምስ ክሊማ ብዝተሓሓዝ ኩነታት ወይ’ውን ባህሪያዊ ሓደጋታት ካብ ቤት ንብረቶም ተመዛቢሎም ናብ ካልእ ቦታ ይሰደዱ።
ወሃቢ ቃል ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት ጆወል ሚልማን ሰባት ምስዳዶም ጥራይ ናብ ዝኸፍአ ሓደጋ ከምዘቓልዖም ይሕብሩ።
“ ብመሰረት ጸብጻብ ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት ኣብ ዓመተ 2018 ጥራይ ኣብ መላእ ዓለም 3,400 ስደተኛታትን ፍልሰተኛታት ህይወቶም ስኢኖም። መብዛሕትኦም ኣውሮጳ ንምብጻሕ ማእከላይ ባሕሪ ኣብ ምቑራጽ ዝሞቱ ክኮኑ ከለው ብዝሒ ዘለዎም ቁጽሮም ብርግጽ ዘይፍለጥ ኸአ ኣብ ሰፋሕቲ ምድረበዳታትን ዱራት ኣብ ምቑራጽ ዝጠፍኡ ከምዘለው ንፈልጥ።”
ናይ ሎሚ ዓመት ዓለምለኸ መዓልቲ ስደተኛታት ሓደ መዓልቲ ድሕሪ ባይቶ ሕቡራት ሃገራት ዓለምለኸ ስደት ንምቅላስ ዝብል ኣብ ታህስስ 11 ዝተበጽሓ ስምምዕ ከምዝድግፎ ምግላጹ ድሕሪ ሓደ መዓልቲ ይዝከር ኣሎ። እዚ ስምምዕ መብዛሕትኣን ሃገራት ዝተቐበልኦ እንተኾነ ካብ ኣውስትራልያ፡ኣሜሪካ፡ሃንጋሪ፡ኢጣልያ፡ኦስትርያን ፖላንድን ግን ተቓውሞ ገጢምዎ ኣሎ።
ቪቶሪንዮ እቲ ስምምዕ ስደተኛታት ዝግብኦም ክብሪ ኣብ ምሃብ ኣገዳሲ ስጉምቲ ምኳኑ ብምግላጽ ኣብ ጉዳይ ስደተኛታት ምትሕብባር ንምፍጣር’ውን ጠቓሚ ምኳኑ ይገልጹ።
ንሶም በተወሳኺ እቲ ስምምዕ ሃገራት ዝሓሸ ምቁጽጻር ስደተኛታት ክህልወን ዘኽእል’ዩ ድሕሪ ምባል እዚ ድማ ሃገራት ብብውልቀን ክጎናጸፍኦ ኣይከአልን ስለዚ ብዝኾነ ደረጃ ዝካየድ ምትሕብባር አገዳሲ’ዩ ይብሉ።


text:
ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብ ቅድስቲ ማርታ ሕንጻ ኣብ ዘዕረገዎ መስዋዕተ ቅዳሴ፡ እግዚኣብሔር ንሕዝቡ ዘለዎ ፍቕሪ ማንም ዘይንጽል፡ ዓቢይን ዝልወጥን ሰብኣውን ዝገብር እዩ፡ ኣብ ስድራ ቤት ይዅን ኣብ ሕብረተሰብ ሕጻናትን ኣረጋውያንን ኣምረትቲ ሓይሊ ስለ ዘይኰኑ ዕሽሽ ምባሎም ምልክታ ንናይ ህላዌ እግዚኣብሔርን ህያው ምልክት ከምዘይኰነ ኣብ ዝገልጽ ሓሳብ ዘማእከለ ስብከት ከምዝለገሱ ልእኽቲ ጋዜጠይና ኣገልግሎት ክፍሊ ዜና ቫቲካን ረዲዮ ጋብሬላ ቸራዞ ሓቢረን።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብ ሃገረ ቫቲካን ቅድስተ ማርታ ሕንጻ ኣብ ዝርከብ ቤተ ጸሎት ዕለት 30 መስከረም 2019 ዓ.ም. ንጐሆ ኣብ ዘዕረግዎ መስዋዕተ ቅዳሴ ኣብ ናይ ዕለቱ ምንባብ፥ ካብ ትንቢት ዘካርያስ ምዕ. 8 ካብ ፍቕዲ 1 ክሳብ 8፡ ወንጌል ሉቃስ ምዕ. 9 ካብ ፍቕዲ 46 ክሳብ 50፥ ዝተወስዱ ምንባባት ኣሞርኵይዞም ኣብ ዝለገስዎ ስብከት፥
ሕዝቢ ሽሕ እኳ ንእግዚኣብሔር ይኽሓድ ዕሽሽ እውን ይበል እግዚኣብሔር ግና ንሕዝቡ ካብ ምፍቃር ኣይቦክርን፡ ኣብ እግዚኣብሔር እቲ ንነፍሲ ወከፍና ዝተኣተወ ናይ ምድሓን ቃል ኪዳን ዝፍልፍለሉ ብርቱዕ ድላይ ወትሩ ህልው እዩ፡ እግዚኣብሔር ጐይታ ሰራዊት ንጽዮን ቀናእ እምላኽን ንኣኣ ዘለዎ ፍቕሪ ብርቱዕ ዕዩ፡ ናብ ጽዮን ክምለስን ኣብ ኢየሩሳሌም እውን ክነብር እዩ፡ ንፍቕሪ እግዚኣብሔር ምስጋና ይዅኖ ኢየሩሳሌም ናብ ሕይወት ክትምለስ እያ።
ኣረጋውያንን ሕጻናትን ምክንኻል ናይ መጻኢ ተስፋ እዩ
ምልክታ ህላዌ እግዚኣብሔር ከምቲ ነቢይ ዘካይርያስ ዝሕብሮ፡ ንሰብኣዊ ኣዚዩ ሰብኣውን በሳልን ዝገብርን ንሕይወት ምእዙዝ ምዃኑን፡ ብዝሒ ሕጻናትን ኣረጋውያንን፡ ከተማታትና ዚመልኡ ኣብ ኣደባባያትና ዚጻወቱን፡ ህላዌ ኣረጋውያንን ሕጻናትን፡ ኣብ ሕብረተሰብን ስድራ ቤትን፡
ምልክታ ሕይወት፡ ሕይወት ኣብ ምኽባርን ምፍቃርን እዩ፡ ሕይወት ኣብ ምክንኻን ምዕባይ ህላዌ እግዚኣብሔር ኣብ ማሕበረሰብና ይግለጽ። ሕዝቢ በሳል ይገብር፡ … ዕድመኦም ስለ ዝነወሐ ነፍሲ ወከፎም ብምርኩስ ኪኸዱ እዮም.. እዚ ምልክታ ህላዌ እግዚኣብሔር እዩ። እታ ከተማ ብሕጻናት ክትምላእ እያ፡ ብኣረጋውያንን ብሕጻናትን ትምላእ፡ ምልክታ ህላዌ እግዚኣብሔር፡ ካብ እግዚኣብሔር ናይ ሓደ መጻኢ ቃል ኪዳናዊ ምልክታ።
ከም ጓሓፍን ውዳቕን ምሕሳብ ዝብል ባህሊ ጥፍኣት እዩ
ቅዱስነቶምን ትምቢተ ኢዩኤል ምዕ. 2 ፍቕዲ 28 ኣረገውትዅም ሕልሚ ኺሓልሙን ኣጕባዝኩም ከኣ ራእይ ኪርእዩ እዮም ዝብል ቃል ጠቒሶም፡ ኣብ መንጐ እዚ ክልተ ናይ ሕይወት ደረጃ’ዚ ዘሎ ርክብ እናሓሰቡ፡ እዋናዊ ዓለም ብዙሕ ግዜ ሰብ ምንጻግን ከም ጓሓፍ ምጥማትን ዝብል ዓይነት ዝነብሮ ባህሊ ዕንወትን ጥፍኣትን እዩ ዘስዕብ፡ ውላድ ዘይብሉ ዘኽታም ከዕብይ ዝደልይ፡ እንታይ ዓይነት ዘኽታም ሕጻን ክናብይ ከምዝደሊ መምዘንታት የቕርብ፡ እቲ ክናብዮ ዝደልዮ ሕጻን ነቲ ዘቕርቦ መምዘኒ ዘየማልእ እንተድኣ ኰይኑ ነቲ ሕጻን ከም ኣቕሓ ናብ ሰዳድኡ ክምለስ ይብል፡ ኣረጋውያንን ሕጻናትን ሸለል ዝብልን ዘይሓልን ባህሊ፡
ሓደ ሃገር ዝኣርግ፡ ተካኢ ትውልዲ ምስ ዘይህልዎ እዩ፡ …. ካብ ዝሰርሑ ሰብ ጡረተይናታት ዝበዝሑለን ሃገራት፡ ዓቢይ ሓደጋ እዩ፡ ቐዝሒ ትውልዲ ዘለወን፡ ብዕድመ ዝደፍኡ ዝንጽልን ተካኢ ትውልዲ ዘይብሉ ሕብረትሰብን፡ ዘይሓንኽ ባህሊ’ዚ ፡ መጻኢ ዘይውሕስ፡ …. እዩ።
ኣረጋውያንን መንእሰያትን ናይ ሃገርን ቤተ ክርስቲያንን ተስፋ
ሕመረት መልእኽቲ እግዚኣብሔር እንታይ እዩ? ናይ ተስፋ ባህሊ እዩ፡ ኣረጋውያንን መንእሰያትን ዝብል፡ ናይ ሓደ ሃገር ህልውና ውሕስነት፡ ናይ ቤተ ክርስቲያን እውን፡ … ኣብተን ሓዋርያዊ ምብጻሕ ዘካየዱለን ሃገራት፡ ብዙሓት ወለድን ኣደ ሓጐታትን ኣቦ ሓጐታትን ደቆምን ደቂ ደቆምን ሓፍ እናበሉ ዘሎኒ ንሱ እዩ ሃብተይ ንሱ እዩ ባርኹለይ ዝብልዎም ዘኪሮም
ብፍላይ ኣብ ሮማኒያ ሓዋርያዊ ምብጻሕ ኣብ ዘካየድክሉ እዋን፡ ኣብ ማእከል ኣደባባይ ያሲ፡ እተን ኣደ ሓጐ ጥምት ኣቢለን ኣብ ሕቑፋአን ዝነበረ ወዲ ወደን ድዩ ጓል ጓለን ብዘየገድስ ሓፍ ኣቢለን፥ ብሓበን ዓወተይ ንሱ እዩ ዝብላ ዝመስላ ዝነበራን፡ ናይተን ኣደ ዓባይን ምስቲ ሕጻን ዘርእይ ስእሊ ብመራኸቢ ብዙሓ ኣብቲ እዋን ኣብ መላእ ዓለም ዳርጋ ተዘርገሔ፡ ካብ ሓደ ስብከት ንላዕሊ ዛዕባ ፍቕሪ እግዚኣብሔር ብተግባር ዝዛረብ ጭቡጥ ምስሊ፡ ካህናትን ቆሞሳትን ቅድሚ ምድቃሶም ናይ ሕልና መርመራ ክንገርብ ኣንዀለና፡ ንኣረጋውያንን ንሕጻናትን እንታይ ዓይነት ጠባይ እየ ዘርአኹ ቢልና ገዛእ ርእስና ንሕተትት፡ እዚ ሕቶ’ዚ ኣብ ሕይወትናን ንሕይወትናን ዓቢይ ደገፍ እዩ፡
እንክብሉ ዝለገስዎ ስብከት ከምዘጠቓለሉ ልእኽቲ ጋዜጠይና ዘራዞ ሓቢረን።


text:
ሓደ ግዜ ሓንቲ ሓፍቲ ብዝመጻ ፈተና ኣዚያ ትምረር። ብዛዕባ ኩነታት ኸኣ ኩሉ ግዜ ተግሮምርምን ትሓዝንን። ዝመጻ ጸገምን ፈተናን ከኣ ኩሉ በብሓደ ዘርዚራ ነታ ኣማኒት ኣዲኣ ተዕልላ። ኣዲኣ ኸኣ ኣዚያ ለባም ስለ ዝነበረት ንጓላ ኣጆኪ ኣምላኽ ምሳኺ እንድዩ ዘሎ ኢላ ጥራይ ከተጸናንዓ ወይ ክትድብሳ ኣይፈተወትን። እዛ ጓለይ እስከ ንዕናይ ናብቲ ክሽነ ንኺድ እሞ ሓደ ነገር ክንገብር ኢና በለታ። ጓላ ኸኣ ሐራይ ማማ ኢላ ተሰማሚዓ ናብቲ ክሽነ ኸዳ።
እታ ኣደ ኸኣ ንጓላ ሰለስተ ድስትታት ማይ መሊኣ ኣብቲ ጋዝ ክትስኽትቶ ነገረታ። ጓላ ኸኣ ከም ዝተባህላ ከኣ ገበረት። ወሲኻ እውን ኣብቲ ድስቲ እቲ ማይ ከይፈልሐ ኣብቲ ሓደ ድስቲ ካሮቲ ኣብቲ ኻልኣይ ድስቲ እንቆቖሖ ኣብቲ ሳልሳይ ድስቲ ኸኣ ዘይተቐልወ ቡን ክትገብር ነገረታ። እታ ጓላ ኣዲኣ እንታይ ትገብር ከም ዘላ ኣኳ እንተ ዘይተረደኣ ከም ዝተባህልቶ ገበረት። ንኣስታት 30 ደቒቕ ከኣ ኣብቲ ክሽነ ኮይነን ነቲ ዝሰኽተትኦ ክሳብ ዝበስል ተጸበያ።
ኣብ መወዳእታ እታ ኣደ ነታ ጓላ ከተውርዶ ነገረታ። እታ ጓላ ኸኣ እንታይ ክትገብር ደልያ እያ እናበለት መቸም ኣውረደቶ። ኣዲኣ ኸኣ በሊ መጀመርያ ነቲ ካሮቲ ዝተሰኽተቶ ድስቲ ክፈትዮ ነቲ ካሮቲ ርኣዮ ብድሕሪኡ እስከ ብኢድኪ ተንክፍዮ በለታ። እታ ጓላ ኸኣ ረኣየቶ ነቲ ካሮቲ ከኣ ብኢዳ ሓዘቶ እታ ኣደ ኸኣ እንታይ ሪኢኽን ተንኪኽን በለታ። እታ ጓላ ኸኣ እቲ ካሮቲ ኣዚዩ ለስሊሱ ሕብሩ ቐይሩ በለታ።
ኣዲኣ ኸኣ ሓራይ ነቲ እንቆቕሖ ዘለዎ ድስቲ ከፊትኪ ድማ ረኣዮ እሞ ነቲ እንቆቖሖ ኣውጺኺ ረኣዮን ቀሪፍኪ ኸኣ ውሽጡ ተዓዘብዮ በለታ። ጓላ ኸኣ ከም ዝተባህለቶ ገበረት ደጊማ ኸኣ ኣዲኣ እንታይ ትርኢ ኣለኺ ኢላ ሓተተታ እታ መንእሰይ ጓላ ኸኣ እቲ እንቆቆሖ ደጊኡ ቀልጢፉ ተቐሪፉ እቲ ናይ ውሽጢ ፈሳሲ ኸኣ ኣዚዩ ደሪቑ በለታ። እታ ኣደ ቐጽላ ነቲ ዘይተቐልወ ቡን ዝተሰኽተቶ ድስቲ ከፍቲ ካምቲ ዝገበረቶ ክትግብር ነገረታ። እታ መንእስይ ከኣ ከምኡ ገብረት። ኣዲኣ ኸኣ ንሳልሳይ ግዚ ሓተተታ እታ ጓላ ኸኣ ከምዚ ኢላ መለሰትላ እቲ ማይ ሕብሩ ተቐይሩ እቲ ቡን ከኣ ከምቲ ናይ መጀመርያ ደረቕ እዩ ዘሎ በለታ ኣዲኣ ኸኣ እስከ ጠዓምዮ በለታ እታ ጓላ ኸኣ ጠዓመቶ ከመይ እዩ ጣዕሙ ኢላ ሓተተታ እታ ጓላ ትቕብል ኣቢላ ጥዕም በለታ።
ወሲኻ ጓላ ማማ ኣነ ብዛዕባ ፈተናይ እናንገርኩኺ ስለምንታይ ኢኺ ትላገጺ ዘለኺ በለታ። ኣዲኣ ጋለይ እዚ ዝገበርክዎ ሚስጥር ኣለዎ ጽን ኢልኪ ስምዕኒ በለታ። እወ ፈተና ክመጸና ኸሎ ከነርእዮ ዝግብኣና ግብረ መልሲ ክነግረኪ እየ በለታ እቲ ካሮቲ ኣብቲ ፉሉሕ ማይ ከይ ኣተወ ኸሎ ኣዚዩ ተሪር ጽቡቕ እዩ ኔሩ ኣብቲ ፉሉሕ ማይ ምስ ኣተወ ግና እቲ ዝነበሮ ትሪ ኩሉ ጠፊኡ ኣዚዩ ዱኹም ኮይኑ። ከምኡ ኸኣ ሓንሳብ ሓንሳብ ንሕና ክርስትያናት ቅድሚ ዋዒ ወይ ፈተና ምምጻና ዘሎና ህይወት ኩሉ ተሪርን ዉቁብን እዩ ዝመስል ግና እቲ ሃልሃልታ ዋዒ ምስ መጸ ከምቲ ካሮት ኩሉ ትርና ይጠፍእ ተስፋና ይቕህም ዝነበረና ህይወት ይለዋወጥ በቲ ፈተና ኸኣ ኣዚና ንጽሎ።
እቲ እንቆቆሖ እውን ተኾነ መጀምርያ ኣብቲ ሓዊ ቅድሚ ምእታዉ ልስሉስ ቀልጢፉ ዝስበር እዩ ዝነበረ ኣብቲ ፉሉሕ ማይ ምስ ኣተወ ግና ኣዚዩ ተቐይሩ ብፍላይ እቲ ውሽጡ ኣዚዩ ተሪሩ ከምኡ ኸኣ ንሕና ክርስትያናት ሓንሳብ ሓንሳብ ኣብ ፈተና ክንኣቱ ከሎና እቲ ዝነበረና ስቡርን ቅጥቁጡን ልቢ ይተርር ብምረትን ጋሂን ከኣ ውሽጥና ይመልእ እሞ ልብና ብምግሩምራምን ሓዘንን ይመልእ። እቲ ሳልሳይ ኣብቲ ዉዑይ ማይ ዝተሰኽተት ቡን ግና ልክዕ ከምኣቶም ኣብቲ ዉዑይ ማይ ኣትዩ ክነሱ ንሱ ከይተለወጠ ጣዕሚ ናይቲ ማይ ኩሉ ብምልኡ ቀይርዎ ከምቲ ዝጠዓምክዮ ኸኣ መቐረት ዘለዎ ኮይኑ። እምበኣር እዛ ጋለይ ገለ ኣመንቲ ግና ዋዒን ፈተናን ክመጾም ከሎ በቲ ዋዒ ዘይኮኑ ዝልወጡ ንሶም እዮም ነቲ ሓዊ ለዊጦም መቐረት ዘለዎ ሃዋህው ዝገብርዎ።
ኣብ ህይወትና ዝተፈላለየ መከራን ፈተናን ክመጽእ ከሎ መቲ ካሮት ካሮት ትርና ኣጥፍእና ብድኻም ክንዋሓጥ ዘይኮነስ ከምቲ እንቆቖሖ ልብና ብምረት ክተርር ዘይኮነስ እንታይ ደኣ ከምቲ ቡን ነቲ ሃዋህው ዝቐየረ ከምኡ መታን ናይ ለውጢ ን መቐረትን ሰባት ንከውን ስለ ዝደልየና እዩ። ስለዚ ፈተና ክመጸኪ ከሎ እዛ ጓላይ ህይወትኪ ንመን ትመስል ነቲ ካሮቲ ዶ ወይ ነቲ እንቆቖሖ ወይ ከኣ ነቲ ቡን? ኢላ ንጓላ ዓቢ ትምህርቲ ሃበታ።
ቡንን ካሮቲን እንቆቆሖን
Typography
- Font Size
- Default
- Reading Mode


text:
ሓበሬታ ንጉዕዞ ጽንብል ናጽነት መበል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮቤልዩ ካብ ጀርመን ናብ ኤርትራ ዝኣትዉ
ሓበሬታ : ንጉዕዞ ጽንብል ናጽነት መበል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮቤልዩ ካብ ጀርመን ናብ ኤርትራ ዝኣትዉ
ምስ’ዚ ክቡር ህዝብን ክብርቲ ዕለት ጽምብል ናጽነት መበል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮበልዩ ንምስታፍ ካብ መላእ ጀርመን ኣብ ኤርትራ ተኻፈልቲ ንምዃን ዝተፈላለየ መደባት ሓንጺጽና ተበጊስና ከም ዘለና ነበስር ። እዚ ክቡር በዓል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮቤልዩ ናጽነት ኤርትራ ናይ ኩሉ ኤርትራዊ በዓልን ክብርን መንነትን ስለ ዝኾነ ኩሉ ኤርትራዊ ክሳተፎ ዘለዎኢዩ።በዚ ኣጋጣሚ ንኹሉ ናብ ኤርትራ ዝኸይድ ነባሪ ጀርመን ከም ንጡፍተሳታፊ ንምዃን ብኽብሪ ንዕድም።
ተወጢኑ ዘሎ መደብ፣
- ምስ ገለ ኣሃዱ ዋርሳይ ይካኣሎ ብሓባር ናይ ምዝንጋዕ መደብ ፣
- ሓደ ባህላዊ ለይቲ ምድላው፡ ኣታዊኡ ብስም በዓል ናጽነት ንስድራ ስውኣት ዝውዕል። ኣብዚ ምሸት ብውሽጣዊ ዓቕምናን ገለ ስነ ጥበባውያን ንምምዕራጉን ምስፍሑን ወሲኽካ ዝካየድ ይኸውን፣
- ምትካል ገረብ ስውኣት፣
- መለለይ ተሳተፍቲ ዝኸውን ማልያ ወይ ቆቢዕ ምድላው።
ኣብዚ መደብ ክሳተፉ ንዝደልዩ ሃገራውያን ኣብ ከበቢኹም ዘለዉ ሓለፍቲ ውዳቤታት ወይ
በዚ ታሕቲ ተሓቢሩ ዘሎ ኢ-መይል ሓበሬታ ክትረኽቡን ክትምዝገቡን ትኽእሉ።
ነዚ መደብ ንምክያድ ወጻኢታት ስለ ዘለዎ ኩሉ ክምዝገብ ዝደሊ ተሳታፋይ € 100,00 ኦይሮ (ሚእቲ ኦይሮ) በዚ ታሕቲ ተሓቢሩ ዘሎ ቁጽሪ ሕሳብ ከመሓላልፍ ይግባእ።
Alazar Ackeza & Russom Araia
BW/Bank. IBAN:DE24600501017407096940
መወዳእታ ምዝገባ ክሳብ ዕለት 20 መጋቢት 2016 ኢዩ።
ኣሰናዳኢት ሽማግለ ኤርትራ ጀርመን
E-mail፡ alazarackeza@gmail.com ወይ Russom@arcor.deAnnouncement-Partcipation-of-25ID-02


text:
ናይ ደቡባዊ ካሊፎርኒያ ናይ ዋዕላ ሽማግለ ቆይማ።
ኣብ ከተማ ሳንድያጎ ብዕለት 22 ግንቦት ኣብ ዝተፈላለየ ከተማታት ደቡባዊ ካሊፎኒያ ዝመጹ ኤርትራውያን ዝተረኽብዎ ናይ ሃገራዊ ዋዕላ ንዲሞክራስያዊ ለውጢ ሰሚናር ተጌሩ ውዒሉ። ደቡባዊ ካሊፎርኒያ ማለት ካብ ደቡብ ናይ ጎቦታት ተሃቻፒ (Tehachapi Mountains) ኣስታት 113 ኪሎሜተር ሰሜን ናይ ሎስ ኣንጀለስ ክኸውን እንከሎ ብደቡብ ከኣ ክሳብ ዶብ መክሲኮ ዝዝርጋሕ ብምዕራብ ብሰላማዊ ውቅያኖስ ብምብራቕ ከኣ ነቫዳን ኣሪዞናን ኣውራጃታት ዘዳውብ እዩ። ኣብዚ ቦታዚ መብዛሕትኡ ኤርትራዊ ኣብ ከባቢ ሳንድያጎን፤ ሎስ ኣንጀለስን ሳን በርናርዲኖን እዩ ዝቕመጥ። እታ ዝወጸት ሽማግለ ነዘን ዓበይቲ ከተማታት እዚኣተን ኣብ ግምት ዘእተወት እያ።
ኣብ’ቲ ሰሚናር ዝተፈላለዩ ወረቓቕቲ ንዋዕላ ዝምልከት ቀሪቦም። ከም’ኡውን ዝተፈላለየ ሓሳባት ብዛዕባ ዋዕላ ፈሲሱ። ኣብ መጨረሽታ ኩሎም ኤርትራውያን ብፖለቲካዊ ውድባትን በርጌሳውን ማሕበራትን ጌሮም ድምጾም ከስምዑ ንክኽእሉ እተሰርዕ ንኣብ ደቡባዊ ካሎፎርኒያ ዝቕመጡ ኤርትራውያን ዘማእከለት ሽማግለ ቖይማ። እታ ሽማግለ ካብ ዝተፈላለዩ ከተማታት ብዝመጹ እያ ቆይማ። ዕላማ እታ ሽማግለ ንኤርትራውያን ተቐማጦ ደቡባዊ ካሊፎርንያ ኣብ ዋዕላ ድምጾም ከስምዕሉ ዘኽእል ኣገባብ ፈጢራ ቀጻሊ ናይ ዘተ መስርሓት ከተሰላስልን ወከልቲ ህዝቢ ንዋዕላ ከተምርጽን ኢዩ። ኣብ’ዚ ሰሚናር’ዚ ብዙሓት ለበዋታት ነታ ኣብ ሰሜን ኣመሪካ ብፍላይ ዘላ ኣሰናዳዊት ኮሚቴ ዋዕላ ከም’ኡውን ነታ ብደረጃ ዓለም ሓላፍነት ተቐቢላ ዘላ ኣሰናዳዊት ዋዕላ ሽማግለ ካብ’ቲ ተሳታፊ ሰሚናር ህዝቢ ቀሪቦም። ገለ ካብቶም ዝቐረቡ ለበዋታት ከኣ እዞም ዝስዕቡ ይርከብዎም።
1. እዚ ዋዕላ እዚ ህዝቢ ኣብ ናይ ጥፍኣት ኩነታት ከሎ ይግበር ምህላዉ ተስፋ ዝህብ ክነሱ ብህዝብና ብፍላይ ከኣ ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ዘሎ ስለዚ ከም ህጹጽ ጉዳይ ክርአ ብእኡ መሰረት ከኣ ንኢደኪ ናብ ዝለዓለ ደረጃ ክቕይሮን ናቱ ሓጋግን ፈጻምን ኣካል ካብ ህዝብን ካብ ኤዲኪን ክወጽእን፤
2. ሓደ ሰራዊት ሓርነት ኤርትራ ፡ ብሓደ እዝን ሓባራዊ ፖለቲካዊ ኦርየንተሽን ዝመሃር ንህዝቢ ዝከላኸልን ሓይልታት ምክልኻል ዘዐቁብን ነቲ ግዜያዊ ቅዋም ወይ ተመሳሳሊ ስም ዘለዎ መትከል ዝምእዘዝን ንመትከል/ቅዋም/ቻርተር ወይ ካልእ ስም ዘለዎ ብልዑል ሕጊ ባይቶ ተማእዛዝነት ዘለዎ ክኸውን ይጥለብ።
5. ባይቶ ኤርትራ ናይ ድያስፖራ ኤርትራውያን ዓቕምታት ብምጥቃም ዝሰርሕ ብኹሎም ናይ ወጻኢ ወኪላት ዝምራሕ ሓደ ናይ ወጻኢ ቤት ጽሕፈት ጥራይ ክህሉ፡
4. ሓደ ፈራዲ ኣካልን ንዘለዉን ናይቀደም ቅዋማትን ቻርተርን ጽላታትን (ኮቬናንትስ) ኣኻኺቡ ዘጽንዕ ናይ ሕግታትን ካልእ ኣካዳምያዊ ዓቕምታትንን ዘለዎም ኤርትራውያን ኣኻኺቡ ንህዝቢ ዘቕርብ ኮሚስዮን ክወጽእ። ኣብ ውሽጢ ንዘጋጥም ጸገማት ክንዲ ንቓልዕ ወጺኡ ህዝቢ ዘናውጽ ኣተጋግብርኡ ዝርኢን (ኤቲክስ ኮሚቴ) ከም’ኡውን ንፈጻሚት ኣካልን ሓጋጊት ኣካልን ዝፍትሽ ኣካል ካብ ባይቶን ህዝብን ክወጽእ።
6. መሰጋገሪ መንግስቲ ወይ ካልእ ስም ዘለዎ ኣካል ንህግደፍ ኣልጊሱ ስልጣን ንህዝቢ ዘረክብ ሓይሊ ብህጹጽ ክወጽእ ዘኽእል ክኸውን፡
6. “ሃገራዊ ዋዕላ ንሓድነትን ድሕነትን ኤርትራ “ዝብል ሰነድ ብሓልዮት መራኸቢ ሽማግለ ማኒፌስቶ ካስል ብ2006 ዝወጸ ናይ’ዚ ዋዕላ’ዚ ገለ ካብ’ቲ መበገሲ ሰነድ ኮይኑ ኣብ መራኸቢ ብዙሓን ናይ ኩለን ዌብሳይታት ብስም እታ ኣሰናዳኢት ሽማግለ ክወጽእ ወይ ብውሕዱ ኣብ’ቲ ናታ ወብሳይታ ናይ ኣሰናዳኢት ሽማግለ ከተውጽኦን ህዝቢ ኣፍልጦኡ ኣብ’ዚ ጉዳይ’ዚ ንከዕዝዝ ክሕግዝ።
7. ዋዕላ ጌርካ እንታይ እዩ ክርከብ ዝብል ነገር ብንጹርን ሕጽር ብዝበለ ኣገባብን ንህዝቢ ትምህርቲ ክቐርብ።
8. እዚ ዋዕላ’ዚ ናይ ሕቡራት ሃገራትን፡ ሕብረት ኣፍሪቃን፡ ኤውሮጳን ኣፍልጦ (Recognition) ክህብዎ ጎስጓስ ምግባርን ኣገደስቲ ስራሓት ምክያድን፡
9. መሰል ጽሑፋት ክተባብዕ ዘለዎ እኳ እንተኾነ፡ ኤርትራውያን ውልቀሰባትን ዌብሳይታትን ኣብዚ ንሓድነትትና ዝፈታትን ተኣፋፊ መድረኽ እዚ ናይ ባርዕ ክርቢት ዝሽርጥጥ ተሓዋሲ (ሰንሰሽናል) መልእኽታት እናለጠፍካ ህዝቢ ምስንባድ ዘይሓላፍነታዊ ኢዩ ክብል ሰሚናር ኣስሚርሉ። ብኣወንታዊ መንገድታት ተሳትፍነት ዋዕላ ከምዝሰፍሕን ንኹሉ ኣካላት ወካሊ መርኣያ ሕብረተሰብና ክኸውን ጻዕሪ ክግበርን ከኣ ኣተሓሳሲቡ።
Watch Seminar Video Clips posted on “YOUTUBE”
ዓወት ንህዝብና!
ኣምላኽ ሃገርና ኤርትራ ይባርኽ!
Short URL: https://english.farajat.net/?p=782


text:
ኣብ ጃፓን ኣምባሳደር ኤርትራ እስቲፋኖስ ኣፈወርቂ ኣብ ዘለኣኾ ናይ ቲዊተር መልእኽቲ ኤርትራ ነቲ ህውከት ንምቕስቃስ ዝተገበረ ፈተነ ብጽኑዕ ትኹንኖ ኢሉ።እቲ ኣብ ታሪኽ ኢትዮጵያ ብዓይነቱ ናይ መጀመርያ ዝኾነ ንሰላም ዝተገብረ ሰላማዊ ሰልፊ ንምህዋኽ ዝተገብረ ፈተነ ምኳኑ ኣምባሳደር እስቲፋኖስ ኣብቲ ናይ ትዊተር መልእኽቶም ይገልጹ።
ፖሊስ ኣብ ምጽራይ እቲ ኩነታት ከምዝረከብን ምርመረኡ ምስ ወደአ ሓበሬታ ንህዝቢ ወግዓዊ ከምዝኸውን'ውን ቀ/ሚ አብይ ኣብቲ ብቴሌቭዥን ዝሃብዎ መግለጺ ኣፍሊጦም ኣለው።
"ብዝተሰነፈን ዝወደቐን ሓሳብ ደው ከምዘይንብል ከረጋግጸልኹም ይፈትው።"
ቀ/ሚ አብይ ኣብ ህይወት ሰብ ጉድኣት ከምዝወረደ ድሕሪ ምሕባር ምጽንናዕን ቅልጡፍ ሕውየትን ተመንዮም።
ድሕሪ'ቲ መጥቓዕቲ ሓለወቲ ቀ/ሚ ቀልጢፎም ናብ መኪነኦም ከምዝወሰድዎም ካብ ወኪልና ዝተረኽበ ሓበሬታ የመልክት።
ኣብቲ አደባባይ ዝነበረ ሰብ ግን ኣብ ክንዲ ምስንባድን ምሕዳምን "ንአብይ ዝትንክፍ የለን" እንዳበለ ናብቶም ቀ/ሚ ገጹ ከምዝወሓዘ ተሓቢሩ'ሎ።
ብርክት ዝበሉ መንእሰያት ናብቲ መድረኽ ደይቦም ንቀ/ሚ እንዳጸውዑ የመጉስዎም ኔሮም።
ቀ/ሚ አብይ ድሕሪ'ቲ ፍንጀራ ብቴሌቭዥን ንህዝቢ ኣብ ዝተዛረብሉ እዋን ኣብቲ አደባባይ ተኸዲኖሞ ዝነበሩ ማልያ ለቢሶም ኔሮም።
ቀ/ሚ መደረኦም ዛዚሞም ቦትኦም ምስ ሓዙ ኣወሃሃዲ መደብ ዝቕጽል መደብ ከፋልጥ ኣብ ዝጀመረሉ ህሞት'ዩ እቲ ፍንጀራ ተሰሚዑ።ኣብ ከባቢ'ቲ ፍንጀራ ዝበጽሓ ወኪልና ናይ ደም ነጠብጣብን ዝወደቐ አሳእንን ከምዝረአየን ዝቖሰሉ ሰባት ናብ ሕክምና ከምዝተወስዱ ከምዝተሓበሮን ነጊሩና አሎ።
ኣብዚ ሰዓት'ዚ እቲ ኩነታት ዝተረጋገአ ምዃኑን በብመዳዩ ንድጋፍ'ቲ ሰልፊ ዘንጸባርቑ ጭፈራታት ቀጺሉ ከምዘሎ ወኪልና ወሲኹ ሓቢሩ'ሎ።


text:
መንግስቲ ኢህወዴግ ደሕንነት፣መሰልን ክብርን ዜጋታቱ ንምሕላው ስለዘይክኣለ ብቕዓት ብዘለዎ ካልእ ዲሞክራሲያዊ መንግስቲ ክትካእ ናይ ኢትዮጵያ ተቓዋሚ ፓርቲ መድረኽ ሓቲቱ።
ኢህወዴግ ብወገኑ ናይታ ሃገር ሽግራት ንምፍታሕ ዘኽእሉዎ ኩነታት ንምፍጣር መንገዲ ምጅማሩ ገሊፁ’ሎ።
ናይ ኢትዮጵያ ፌደራላዊ ዴሞክራሲያዊ ሓድነት ፓርቲ ሎሚ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝሃቦ ጋዜጣዊ መግለፂ ገዛኢ ፓርቲ ኢህወዴግ ድሕነት ዜጋታት ንምሕላው ስለዝኸይአለ ድሕነትን ሓድነትን እታ ሃገር እውን ኣብ ሓደጋ ወዲቑ’ሎ ይብል።
ምኽትል ኣቦ መንበርን ሓላፊ ህዝባዊ ርክብን እቲ ፓርቲ ኣቶ ሙላቱ ገመቹ ሎሚ ኣብዝተፀውዐ ጋዜጣዊ መግለፂ ድሕነትን ሰላምን ዜጋታት ኣብ ሕቶ ኣትዩ ስለዘሎን መንግስቲ መፍትሒ ክህብ ስለዝይኸኣለን ኣማራጺ የድሊ እዩ ኢሎም።
“ኣብዚ ሕዚ እዋን መንግስቲ ኢህወዴግ ናይ ዜጋታት ድሕነት፣መሰልን ክብርን ኣኽብሩ ማሕበራዊ ፍትሒ ኣስፊኑ ንኢትዮጵያ ንምምሕዳር ብቕዓት ስለዝስኣነ፤ብቕዓት ብዘለዎ ካልእ ዴሞክራሲያዊ መንግስቲ ክትካእ ከምዘለዎ መድረኽ ብፅኑዕ ይኣምን።”
ብከመይ ኣገባብ ንዝብል ሕቶ ምኽትል ኣቦ መንበርን ሓላፊ ርክብ ጉዳያት ወፃእን መድረኽ ፕሮፌሰር በየነ ጴጥሮስ ከምዚ ክብሉ ይምልሱ።
“ኣብ ውሽጢ ይኹን ኣብ ወፃኢ ግን ኸኣ ኣብ ሃገርና ሰላማዊ ለውጢ ክመፅእ ዝደልዩ ኩሎም ወገናት ክሳተፍሉ ዘለዎም ሰፊሕ ህዝባዊ ዘተ ክካየድ ኣለዎ።ፃውዒትና ነዚ መንግስቲ እዚ በዚ መስርሕ ንምቕያር ዘኽእለና ስርዓት ምድላው ዝብል እዩ።”
ኣባል ውድባት መድረኽ ናይ ኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስ፣ዓረና ትግራይ፣ምንቅስቓስ ሓርነት ሲዳማን ናይ ኢትዮጵያ ሶሻሊስ ዴሞክራስቲ ፓርቲ እዮም።
እዚ ከምዚ ኢሉ ከሎ ኢህወዴግ ትማሊ ረቡዕ ኣብዘውፅኦ መግለፂ እታ ሃገር ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብ ዝለዓለ ፀገም ከም እትርከብን ንዝተፈጥረ ሽግር መፍትሒ ንምሃብ ዝለዓለ ምድላው ይገብር ከምዘሎን ፈፃሚ ስራሕ ናይቲ ግንባር ሓቢሩ።
እቲ ፈፃሚ ስራሕ ንናይታ ሃገር ህዝቢ ሕቶ ምሉእ ምላሽ ንምሃብን ናይ ፌደራል ስርዓት ብዝተኣማምን ንምሕላውን ምቹእ ኩነታት ንምፍጣር ነካይዶ ዘለና ኣኼባ ብዓወት ክንዛዝሞ ኢና ይብል።


text:
ስቃይ ኤርትራውያን ኣብ በረኻ ሲና ኣብ ኢድ በደዊን አይነከየን እካደአስ ኣብዚ እዋን'ዚ ኸአ ልዕሊ ክልተ ሽሕ ኤርትራውያን ኣብ ኢድ'ቶም በደዊን ኣብ በረኻ ሲና ይሳቀዩ'ለው ይብሉ ንጉዳዮም ዝከታተሉ ዘለው ተሓለቅቲ መስል ስደተኛታት።
ኣብ ሮማ ጣልያን ናይ ዝመደብሩ ንመኽሰብ ዘይቆመ ትካል ኤጀንስያ ሓበሻ መስራትን መራሕን ኣባ ሙሴ ዘርአይ ኣብዚ እዋን ካብ ዘለውሉ ሲዘርላንድ፡ ሜሮን እስቲፋኖስ ኸአ ካብ ሽወደን ካብ ዓለም-ለኸ ማሕበር ስደተኛታት ኤርትራውያን እቲ በቶም በደዊን ዝሕተት ዘሎ ገንዘብ'ውን ከዝወሰኸ ገሊፆም።
ናይ ዩናይትድ ሴተይትስ ቤት ዕዮ ጉዳያት ወፃኢን ትካል ምርመራ ገበናትን ኣብ ልዕሊ'ቲ ጉዳይ ተገዳስነት ከም ዘርአዩን ነቲ ጉዳይ ሒዞሞ ከምዘለው ዘለዎም ሓበሬታውን ገሊፆም።
ብተወሳኺ'ውን እቶም በደዊን ኾነ ደለልቶምን ምስአቶም ሓቢሮሞም ዝሰርሑን ኤርትራውያን ዝምልከትን ዝጥቀምሎም ሜላታትን ሓደሽቲ መንገድታትን ካልኦት ነጥብታትን ብዝምልከት'ውን መብርሂ ሂቦም'ለው።
ሙሉእ ፀብፃቡ ንምስማዕ ናብ ምልክት ድምፂ ብምኻድ ጠውቁ


text:
ቀንዲ ዕማም ድሕንነት ሕብረተሰብ
ሕብረተሰብ ኖርወይ መለለዪኡ ልዑል መንግስታዊ ሓላፍነት እዩ። መንግስቲ፣ፊልከስኮሙነታትን ኮሙነታትን ንብዙሕ ክፋላት ረብሓታት ድሕንነት ይምውላ፣ ከምኡውን ህዝቢ ሕግታት ከምዝኽተል ይቋጻጸራ። ብምሉኡ ህዝቢ ማዕረ ኣትሓሕዛ ክግበረሉን፣ ረብሓታት ድሕንነት ከኣ ብፍትሓዊ ዝኾነ መገዲ ክመቓራሕ።
ኣብ ብዙሓት ሕብረተሰባት ካልኦት ኣባላት ስድራቤት ሓገዝ ከድልዮም ከሎ ስድራቤት እያ ዝዓበየ ሓላፍነት ትስከም። ኣብ ኖርወይውን ሓገዝን ምእላይን ዘድልዮም ኣዕሩኽን ኣዝማድን ምሕጋዝ ባህርያዊን ንቡርን እዩ፣ ሎሚ ግን መንግስቲ እዩ ዝበዝሐ ክፋል ናይዚ ሓላፍነት ተሰኪሙዎ ዘሎ።
ድሕንነታዊ ሕብረተሰብ ንህዝቢ ብዙሕ ረብሓታት የውሕሰሉ።ይኹን ደኣ እምበር ኣብ ድሕንነታዊ ሃገር ዝቕመጡ ግቡኣት ከምዘለዎም ክንርስዕ የብላን። ድሕንነታዊ ሕብረተሰብ ክዉን ዝገብሮ ሓደ ኣገዳሲ ቅድመ-ኩነት እምነት እዩ። እምነት እንተሎ ንሰብ ክንኣምን ንኽእል ኢና ማለት እዩ።ፍታሓት ድሕንነት ከድልየና ከሎ ከገልግለና እዩ ኢልና ክንኣምን ኣለና። መንግስትን ኮሙነን ብወገኖም ከኣ ህዝቢ ቅኑዕ ሓበሬታ ክምዝህብን፣ ንረብሓታት ድሕንነት ውን ብጌጋ ከምዘይጥቀመሉ ክኣምኑ ኣለዎም።


text:
ኣብ መንጎ ብሄረ ኣምሓራን ብሄረሰብ ቅማንትን ኣብ መወዳእታ ወርሒ ጥቅምትን መጀመሪያ ሕዳርን በተኸታታሊ ብዝተላዓለ ግጭት ካብ ሸውዓተ ሰባት ንላዕሊ ከምዝተቐትሉ ቪኢኤ ዘዘራረቦም ነባሪ ከተማ ጎንደር ገሊፆም።
ነባሪ ከተማ ጎንደር ምዃኖም ዝገለፁ ኣቶ ገዳሙ ኣንዳርጌ ኣብ መንጎ ብሄረ ኣምሓራን ብሄረሰብ ቅማንትን ኣብ ዝተፈላለዩ እዋናት ግጭት ተላዒሉ ሂወት ሰብ ከምዝጠፍአ ከምዚ ክብሉ ይገልፁ።
‘ኣብ ዝሓለፈ መወዳእታ ወርሒ ጥቅምትን ኣብ ከባቢ መጀመሪያ ወርሒ ሕዳርን ካብ ከተማ ጎንደር 12 ኪሎ ሜትር ርሒቑ ኣብዝርከቡ ማውራን ወራንጊፍን ኣብ ዝተባሃሉ ከባቢታት ዝተፈፀመ ነገር ነይሩ።ሸውዓተ ሰባት ብጥይት ተወቒዖም ከምዝተቐብሩ ይፍለጥ።’
ኣብ ክልል ኣምሓራ፣ዞባ ሰሜን ጎንደር ብፍላይ ድማ ኣብ ዝተወሰኑ ጣቢያታት ወረዳታት መተማን ጭልጋን ብዝነበረ ዘይምርግጋእ ኣብ ልዕሊ ህይወት ሰብን ንብረትን ጉድኣት ምብፅሑ ዝተሰምዖም ሓዘን ዝገለፁ ናይቲ ክልል ፕሬዝዳንት ኣቶ ገዱ ኣንዳርጋቸው ሕጂ ግን እቲ ኩነታት ተረጋጊኡ’ሎ፣ጸጥታ እውን ሰፊኑ’ሎ ኢሎም።
ምሉእ ትሕዝቶ አብዚ ምስማዕ ይኸአል።


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ የካቲት – 23.2018
ማቴ.5.20-26
ጽድቑም ካብ ጽድቂ መምህራን ሕግን ፈሪሳውያንን አዝዩ እንተ ዘይበዝኅ፥ ናብ መንግሥተ ሰማያት ከቶ አይትአትውን ኢኹም ኢለ እነግረኩም አሎኹ።
“ ነቶም ቀዳሞት ‘ዝቐተለ ኪፍረዶ እዩ እሞ፥ አይትቕተል” ከም ዝተባህሎም ሰሚዕኹም አሎኹም። አነ ግና፥ ንኃዉ፥ ጨርቃም ዚብሎ ድማ አብ መጋባ እያ ኺፈርዶ፥ አታ ዓሻ” ዝብሎውን ንገሃነም እሳት ኪፈርዶ እዩ፥ እብለኩም አለኹ። እምበአርከ መባእካ ናብ መሰውዒ እንተ አምጻኻ፥ ኃውካ ኸአ ተቐይሙልካ ምህላዉ እንተ ዘከርካ፥ ነቲ መባእካ አብኡ አብ ቅድሚ መሠውዒ ኅደጎ፥ ኪድ ቅድም ምስቲ ኃውካ ተዓረቕ፥ ደኃር ድማ ተመሊስካ መባእካ አቕርብ። ምስ መባእስትኻ ድማ ገና አብ መገዲ ከሎኻ ቐልጢፍካ ተዓረቕ፥ እንተ ዘይኮነስ እቲ መባእስትኻ ንፈራዲ አኅሊፉ ኺህበካ፥ ፈራዲ ድማ ናብ ጊልያኡ ኸየኅልፈካ፥ ናብ ቤት ማ እሰርቲ ኸአ ከይታቱ። እታ መወዳእታ ሳንቲም ክሳዕ እትፈዲ፥ ካብአ ኸም ዘይትወጽእ፥ ብሓቂ እብለካ አለኹ።


text:
እቲ ነዛ ዓመት እዚኣ ፍልይ ዘብላ ከኣ፣ ልኡኽ ባዕዳውያን መለኺ ኢሰያስ ኣፈወርቂ፣ ካብ ዝነበሮ ስነኣእምራዊ ጭንቀትን ሰንፈላልን፣ ከምኡውን ካብ ህዝቢ ተሓቢኡ ብስለላ መርበባት ኢስራአልን እንግሊዝን ሲኣይኤን እንዳተጓሰየ፣ ኣብ ቍሸት ዓዲ ሃሎ ምሕካልን ምዂብላልን፣ ብምሃንድሳት ስለላ መርበብ ጽዮናውያን ዝተማህዘ ስነኣእምራዊ ሜላ፣ ንግዜኡ ክጸናንዓሉን፣ ካብ ክሳድ ንላዕሊ ስሓቕ ሓሪቕ ክስሕቀሉን፣ ኤረ ኣብ ቅድሚ ህዝቢ...
ትኽስ ድሙስ መሃመል ኣንጭዋ! ጭርጭር ዓበደ እቶምም ክናናን ምናናን ዝኾኑ ህግደፍን ወያኔን ክሳብ መዓስዩ? እቲ ንህዝቢ ኮነ ኢሎም ንምድንጋር ዝመሃዝዩዎ ዘይወግዓዊ ዶብ ኢትዮ-ኤርትራን መስመር መስመር ሰርሓ-ዛላምበሳ ሕጂ ከኣ ከም ኣመሎም ዓጺናዮ ይብሉ ኣለው። ኣብቲ ህዝቢ ዓለም ሰላምን ፍቕርን እንዳተመነየ ልደት ክርስቶስ ዘብዕለሉ ሰሙን፣ ኣቡነዘበሰማያት ደጊሙ ዘይፈልጥ ልኡኽ ጽዮናውያን ጭፍራ ህግደፍ ከኣ፣ ኣብ ሳዋን፡...
መንነቱ ክሒዱ መንነት ሽዋ ዝመረጸ ጀነራል ነበር፣ ጻድቃን!! እዚ ሰብ’ዚ፣ ኣብ’ቲ ብውዲት መሃንድሳት ጽዮናውያን ኮነ ኢልካ ንስትራተጂካዊ ረብሓ ሓዲሽ ዓለማዊ ሥርዓት ተባሂሉ ዝተወልዐ ሕሱርን ኣዕናዊን “ዶባዊ ኲናት” 1998፣ ግንከኣ ካብ ኣስታት 200 ሽሕ ሃገራውያን መንእሰያት ደቂ ሓበሻ ዝመንቆሰ ኣዛዝን ቀያስን ውግእ ዝነበረ እዩ። እዚ ብጀነራል ጻድቃን ዝፍለጥ እቲ ዝተጠምቀሉ...
ካብ ማሕበራዊ መርበብ ፈይስቡክ ዝተረኽበ 1.) ካብ አዲ አምሓራ ዝመፅ እኽሊ ከይሓለፍ እናተገበረ ንሕና ቢራ ናያቶም እናምፃእና ግጥም ነብሎለና። 2) ማካይን ትግራይ እናተወረሳ ማካይን አምሓራ ግና በሰላም አትየን ይወፃ አለዋ። 3) ተጋሩ ተምሀሮ ሬሶኦም እናመፀ ንሕና ግን አመሪቅና ንሰድድ ኣሎና። 4 ኣፅዋርን ወተሃደራትን ዝጽዓና ማካይን እናወፃ፣ ሱቅ ኢልና እናራአና ጦርነት አይገጥመናን ኢልና ክንሓስብ የብልናን። 5)ምስ...
December 21, 2018 Other Writers When It Comes to the US Constitution vs. Israel, US State & Federal Politicians Line Up With Israel Against the US Constitution By Paul Craig Roberts Decmber 21, 2018 “Americans are an enslaved people.Israel has stolen our country...


text:
ሕማቕ ክስምዓካ ከሎOm du mår dåligt - tigrinska
ኵሉ ሰብ ሓደ ሓደ ግዜ ሕማቕ ይስምዖ እዩ። እዚ ድማ ገለ ሕማቅ ነገር ስለ ዘጋጠመ ወይ ድማ ሓደ ነገር ከመይ ክኸውን እዩ ኢልካ ስለ ትሓስብ ክኸውን ይኽእል እዩ። ሓደ ሓደ ግዜ ግን ስለ ምንታይ ምዃኑ ከይፈለጥካ ሕማቕ ክትህሉ ትኽእል ኢኻ። ምእንቲ ክሕሸካ ባዕልኻ ክትገብሮም ትኽእል ነገራት ኣሎዉ። ንክሕሸካ ሓገዝ እውን ክትረክብ ትኽእል ኢኻ።
እዚ ጽሑፍ ብዛዕባ ስነ ኣእምራዊ ሕማቕ ምህላው እዩ። ስነ-ኣእምሮኣዊ ሕማቕ ምህላው ብሰንኪ ዝኾነ ዘጋጠመካ ነገራት ክኸውን ይኽእል፡ ንኣብነት ጎነጽ ወይ ጾታዊ ዓመጽ ። ብዛዕባ ገለ ነገራት ትሻቐል ስለ ዘሎኻ ሕማቕ ክትህሉ ትኽእል ኢኻ፣ ንኣብነት ብዛዕባ ስድራ ወይ ብዛዕባ ኵነታት መጻኢ ግዜ።
እቲ ልክዕ ምኽንያቱ ከይተረድእካ'ውን ሕማቕ ኽስምዓካ ይኽእል እዩ። ሽሕ’ዃ እንታይ ምዃኑ እንተ ዘይፈለጥካዮ፡ ሓደ ሓደ ግዜ ገለ ምኽንያት ኣለዎ። ገለ ሰባት ድማ ካብ ካልኦት ንላዕሊ ብቐሊሉ ክሻቐሉ ወይ ክጉህዩ ይኽእሉ እዮም።
እዚ ኣብ ኣካላት፡ ኣብ ኵነተ-ኣእምሮን ድቃስን ክርኣ ይኽእል እዩ
ንኣብነት ርእስኻ ከሕመካ ወይ ከብድኻ ከሕመካ ይኽእል። ንኽትዛነን ጽቡቕ ክትድቅስን የጸግመካ። ካብ ንቡር ንላዕሊ ክትጠሚ ወይ ከይትጠሚ ትኽእል። ምናልባት ብቐሊሉ ትሓዝንን ትበክን። ክትሓርቕን ናይ ኣተኵሮ ጸገም ከጋጥመካን እውን ልሙድ ተርእዮ አዩ።
ዋላ'ውን እቲ ዘጋጠመካ ሕማቕ ወይ ሓደገኛ ነገር ቅድሚ ነዊሕ ግዜ ይኹን፡ ከምዚ ክስምዓካ ይኽእል እዩ። ሽዑ ምናልባት ሕማቕ ክስምዓካ ዘይንቡር ኮይኑ ክስምዓካ ይኽእል ። ግን ዘይንብር ወይ ዘይልሙድ ተርእዮ ኣይኮነን ።
ኵሉ ግዜ ሕጉስ ሰብ የለን ። ሓደ ሓደ ግዜ ክትሓዝን ወይ ክትሻቐል ናይ ሂወት ንቡር ባህሪ እዩ።
ንሓደ ሰብ ንገሮ
ምስ ዓርክኻ ወይ ሓደ ትኣምኖ ዓቢ ሰብ ብዛዕባ ከመይ ከም ዘሎኻ ክትዛራብ ፈትን። ብድሕሪኡ መብዛሕትኡ ግዜ ይሕሸካ እዩ። ኣዚዮም ከበድቲ ስምዒታት፡ ንኣብነት ክነብር ሓይሊ የብለይን ዝብል ስሚዒት እንተ ዝስምዓካ ኮይኑ ንሓደ ሰብ ክትነግሮ ኣገዳሲ እዩ።
ሓደ ሓደ ግዜ ምስ ዘይትፈልጦ ሰብን ከይተረኣኣኻን ክትዛረብ ዝቐለለ እዩ። ሕማቕ እንተ ኣለኻ ዄንካ፡ኣብዚ ናይቶም ብተሌፎን ክትራኸቦም፡ ብተሌፎንን ኮምፕዩተር ከተዘራርቦምን (chatt) ኢ-መይል ክትሰደሎምን ትኽእል ዝርዝር ናይ ቦታታት ኣሎ (ብሽወደንኛ ኣብ UMO.se)።
ምኽሪ፣ ንኽሕሸካ ዝግበሩ ነገራት
ብዝያዳ ዝሓየልካ፡ ዝተሓጐስካን ዝሃዳእካን ኾይኑ ንኽስምዓካ ክትገብሮም ትኽእል ሓደ ሓደ ነገራት ኣብዚ እንሆ፤
- ተንቐሳቐስ፣ ንኣብነት ስፖርት ምስራሕ ወይ ብእግርኻ ምኻድ ።
- ጽብቕ ምግቢ ተመገብ። ዝተፈላለየ ዓይነታት ምግቢ ብዙሕ ፉሩታታትን ኣሕምልትን ምምጋብ ጽብቕ እዩ። እንተ ኽኢልካ መዓልታዊ ቍርሲ፡ ምሳሕ፡ ድራርን ኣብ ሞንጎ ጠዓሞትን ብላዕ።
- እኹል ድቃስ ክትድቅስ ፈትን ። እቲ ዝበለጸ ኣብ ግዜ ለይቲ ምድቃስ እዩ ።
- ትፈትዎ ነገራት ግበር፣ ምስ ትፈትዎም ሰባት ተዘናጋዕ።
እዚኦም ነገራት ነቶም ክትገብሮም ትደሊ ነገራት ንምግባሮም የቃልሉልካ እዮም።
ኣልኮላዊ መስተ ምስታይ ወይ ካልኦት ድሮጋታት ምጥቓም ጽብቕ ኣይኮነን ። ካብቲ ዘለኻዮ ከግድደልካ ይኽእል እዩ ።
ሓደሓደ ግዜ ብውልቅኻ ንኽሕሸካ ገለ ምፍታን ቀሊል ክኸውን ይኽእል እዩ ። ሓደሓደ ግዜ ግና ዝኸበደ ክኸውን ይኽእል፡ ንኣብነት ኣዝዩ ከቢድ ነገር ምስ ዘጋጥመካ።
ኣዚኻ ሕማቕ እንተ'ሎኻ ኾንካ ሓገዝ ሕተት
ንነዊሕ ግዜ ሕማቕ እንተ'ሎኻ ኾንካ ወይ ኣዚኻ ሕማቕ እንተ'ሎኻ ኾንካ ሓገዝ ክትሓትት ኣለካ ። ንኣብነት ምስ ungdomsmottagning, vårdcentral ወይ barn- och ungdomspsykiatrin (bup) ተራኸብ። ተምሃራይ እንተ ኾንካ ካብ skolsköterskan ወይ skolkuratorn ሓገዝ ክትረክብ ትኽእል።
ንስኻ ወይ ካልእ ሰብ ኣዚኹም ሕማቕ እንተ'ሎኹም ኾንኩም እሞ ብቕልጡፍ ሓገዝ እንተ ደሊኹም ናብ 112 ደውል ወይ ምስ psykiatrisk akutmottagning ተራኸብ። ናበይ ከም ትኸይድ ንምፍላጥ ናብ 1177 ደውል ።
እንተ ኣድልዩካ ካብ ትፈልጦ ሰብ ሓገዝ ሕተት ።
ሓበርቲ መገዲ (ሊንክስ)
- Lista med ställen där du kan få hjälp om du mår dåligt. På svenska på UMO.se
- Om du varit med om något jättehemskt - Posttraumatiskt stressyndrom (film), Rädda barnen
- (Rädda barnen, film) إذا تعرضت لأي حدثٍ مُرَوًع - متلازمة ما بعد الصدمة
- (Rädda barnen, film) اگر ترامای شدیدی را تجربه کرده اید – اختلال تشویشی پس از ضایعه روانی
- If you have experienced something traumatic - Posttraumatic Stressyndrom, Rädda Barnen (film)


text:
Radio Erena: 17 October 2019
ኣብ ምዕራብ ኣፍሪቃ ኣብ እትርከብ ጊኒ-ኮናክሪ፣ ፕረዚንት እታ ሃገር፣ ንሳልሳይ ኣዋኑ ኣብ ስልጣን ንምቕጻል ዘኽእሎ ቅዋም ምቕይያር ክገብረሉ ተኽእሎ ከምዘሎ ኣብ ዝግለጸሎ ዘሎ እዋን፣ ህዝባዊ ተቓውሞ ይካየድ ኣሎ።
ኣብቲ ካብዚ ሳልስቲ’ዚ ኣትሒዙ ዝካየድ ዘሎ ተቃውሞ፣ ህዝቢ ንትካላት መንግስቲ ብምዕጋት፣ ፕረዚደንት ቅዋም ከይቅይር ይጠልብ ኣሎ።
ብፍላይ ኣብ ከተማ ኮናክሪ፣ ፖሊስ ተቓውሞ ዘካይድ ህዝቢ ንምብታን ብዝኸፈትዎ ቶዅሲ ብውሕዱ 9 ሰባት ተቐቲሎም፣ ሓያሎ ድማ ቆሲሎም።
ወዲ 81 ዓመት ፕረዚደንት ጊኒ፣ ኣልፋ ኮንደ፣ ዘመነ ስልጣኑ ከብቅዕ ሓደ ዓመት ኣብ ዝተረፎ እዋን’ዩ፣ ንሳልሳይ እዋን ከምርጾ ዝኽእል ምቅይያር ቅዋም ክገብር ዝፍትን ዘሎ።
ፖለቲካውያን ሰልፍታት እታ ሃገር፣ ፕረዚደንት ኣልፋ ኮንደ ዝወስዶ ዘሎ ተበግሶ ናብ ምሉእ ውልቀ ምልኪ ዝወስድ’ዩ ብምባል፣ ህዝቢ ተቓውሞታት ከሐይል ጸዊዖም ኣለዉ።
12 ሚልዮን ብዝሒ ህዝቢ ዘለዋ ጊኒ ኮናክሪ፣ ካብ ፈረንሳ ናጽነታ ካብ ዝረኸበትሉ ኣብ 1958 ኣትሒዛ ብምልኪን ወትሃደራዊ ዕልዋታትን ክምራሕ ድሕሪ ምጽናሕ፣ ኣብ 2010 ብኣልፋ ኮንደ ዝምራሕ ሓድሽ ርጉእ መንግስቲ ከምዘቖመት መዛግብቲ ታሪኽ የመልክት።
እንተኾነ፣ ካብ 2010 ኣትሒዙ ኣብ ስልጣን ዝርከብ ኣልፋ ኮንደ’ውን ስልጣኑ ንምንዋሕ፣ ኣብ ቅዋም እታ ሃገር ምቅይያር እንተጌሩ፣ 24 ብሄራት ዘለዋ ጊኒ ሓድሽ ግጭትን ዘይርጉእ ጸጥታን ከንጸላልዋ ከምዝኽእል ተንተንቲ ፖለቲካ እቲ ከባቢ የጠንቅቑ።
==================


text:
Radio Erena: 12 August 2018
ቁጽሪ ናይቶም ንከተማ ድሬዳዋን ከባቢኣን ገዲፎም ናብ ሃገሮም ዝምለሱ ዘለዉ ጂቡታውያን በብዕለቱ ይውስኽ ከምዘሎ፣ ዘ ሪፖርተር ካብ ኣዲስ ኣበባ ሓቢሩ።
ምንጭታት ዜና ካብ ቆንስል ጂቡቲ ኣብ ድሬዳዋ ከምዝሓበርዎ፣ ዛጊት 2 ሽሕ ጂቡታውያን ናብ ሃገሮም ክምለሱ እንከለዉ፣ ገና ብቑጽሪ ሓያሎ ሰባት ከኣ ብቕጽበት ንክምለሱ ሓቲቶም ከምዘለዉ የመልክቱ።
ዝሓለፉ መዓልታት ኣብታ ከተማ ብዝተላዕለ ናዕቢን ሕንፍሽፍሽን፣ ሽዱሽተ ጂቡታውያን ክሞቱ እንከለዉ 15 ከኣ ከምዝቖሰሉ ይንገር። ካብቶም ሽዱሽተ ህይወቶም ዝሰኣኑ እቶም ሰለስተ ህጻናት ኮይኖም፣ ዝነበሩዎ ገዛ መንነቶም ብዘይተፈልጠ ሰባት ሓዊ ብምቅጻሉ እዮም ሞይቶም።
ካብ 2 ነሓሰ ጀሚሩ ዝተጎሃሃረ ናዕቢ ድሬዳዋ፣ ፈደራል ፖሊስ’ታ ሃገርን፣ ሰራዊትን ብሓባር ብዘካዪዱዎ ዘለዉ ጸጥታ ናይ ምኽባር መስርሕ፣ እታ ከተማ ኣብ ተዛማዲ ሰላም ትርከብ።
ብካልእ ወገን፣ ኣብ ጂቡቲ ዝነበሩ ሽዱሽተ ኢትዮጵያውያን መንነቶም ካብ ዘይተፈልጡ ሰባት ብዝወረዶም መጥቃዕቲ፣ ህይወቶም ከምዝሰኣኑ፣ ኢትዮጵያ ኦብዘርቨር ኣመልኪቱ።
እቲ ፍጻሜ ሕነ ናይቶም ኣብ ኢትዮጵያ ዝሞቱ ሽዱሽተ ጂቡታውያን ንምዃኑ፣ ወይ’ውን ክልቲኡ ፍጻሜታት ብቐጥታ ዝተኣሳሰር ንምዃኑ ካብ ክልቲኦም መንግስታት ዝተዋህበ መግለጺ የለን።
ሓያሎ ኣብ ዞባ ሶማሊ ናይ ጂቡቲ ዝነበሩ ኢትዮጵያውያን ንህይወቶም ብምስጋእ፣ ኣብቲ ብብዝሒ ዓፋር ዝነብሩሉ ዞባ ጂቡቲ ይዕቆቡ ከምዘለዉ ይንገር።
==================


text:
Radio Erena: 10 May 2020
ፕረዚደንት ዩጋንዳ ዮወሪ ሙሰቨኒ፣ ምዕቡላት ሃገራት ንኣፍሪቃ ኣለቂሐናኣ ዘለዋ ዕዳ ምሉእ ብምሉእ ክስርዛ ጸዊዑ።
ማዕከን ዜና ቴለግራፍ ኣብ ዘመሓላለፎ ሓበሬታ፣ ፕረዚደንት ሙሰቨኒ፣ ኮሮና ቫይረስ ንሃገራት ኣፍሪቃ ንምድኻም፣ ብምዕቡላት ሃገራት ዝተማህዘ’ዩ ክብል ከምዝኸሰሰ እውን ኣፍሊጡ።
ይኹን እምበር ምዕራባውያን ሃገራት ኣብ ልዕሊ ኣፍሪቃ ዘለወን ከፊላዊ ዕዳ፣ ወይ ከኣ ወለድ ክስርዛ ስለዝጸንሓ፣ መደረኡ ናብ ቻይና ዝቐንዐ ክሲ ምዃኑ ተንተንቲ የመልክቱ።
ከምዝፍለጥ ቻይና ልዕሊ ሓደ ሲሶ ካብ ዕዳታት ኣፍሪቃ ትውንን ክነሳ፣ ዛጊት ምልክት ምስራዝ ዕዳ ኣየርኣየትን።
ብኻልእ ወገን፣ ኣህጉራዊ ማዕከን ገንዘብ ብሰንኪ መኸተ ኮሮና ቫይረስ ንዝተሃስየ ቁጠባ ዩጋንዳ ንምሕዋይ ናይ 491.5 ሚልዮን ዶላር ለቓሕ ፈቒዱ።
ብሰኪ’ዚ ለበዳ ቫይረስ፣ ጽላት ቱሪዝም ዩጋንዳ ብከቢድ ከምዝተሃስየ እዩ ዝፍለጥ።


text:
ስጋዊ ርክብ ኣብ እዋን ጽግያት ሃሳዪ ኣይኮነን።
ክልቴኹም እንተ ደሊኹሞ ከኣ ጸገም የብሉን።
ገለ ደቀንስትዮ ኣብ እዋን ጽግያተን ስጋዊ ርክብ ክገብራ ይደልያ ገለ ድማ ኣይፈትዋን።
ደቂ-ተባዕትዮ እውን ኣብዚ ዝፈላለ ስምዒት እዩ ዘለዎም።
ኣብ ገለ ሃይማኖታት ስጋዊ ርክብ ኣብ እዋን ጽግያት ፍቑድ ኣይኮነን።
እዚ ግን ናይ እምነት ጉዳይ ጥራይ እዩ።
ትኣምንሉ እንተ ኮይንኪ ከተኽብርዮ ትኽእሊ ኢኺ።
ብሕክምና ዓይኒ ክረአይ እንከሎ ግና ስጋዊ ርክብ ኣብ እዋን ጽግያት ዋላሓንቲ ጸገም የብሉን።
እቲ ዋና ነገር ክልቴኹም ፈቲኹም ክኸውን ኣለዎ።
ኣብ እዋን ጽግያት ስጋዊ ርክብ ምፍጻም ብዝተፈላለዩ ኣገባባት ይከኣል።
ክልቴኹም ኣብ ብልዕትኹም ብጥዑም ስምዒት ክትተናኸፉ ትኽእሉ ኢኹም።
እቲ መትሎ ኣብ ብልዕቲ ክኣቱው እንተ ደሊኹም?
ነዞም ዝስዕቡ ኣገባባት ተኸተሉ:
ዋላ እውን ኣብ እዋን ጽግያት መከላኸሊ ተጠቐሙ።
ብዝበለጸ ኮንዶም ተጠቐሙ።
ምኽንያቱ ኣብዚ እዋን እውን ጥንሲ ክሕዘኪ ይኽእል እዩ።
ጾታዊ ሕማማት እውን ኣብዚ እዋን ብዝቐለለን ብዝያዳን ክመሓላለፉ ይኽእሉ።
ኣብ ውሽጢ ዝውተፍ ሞዴስ ወይ ታምፖን እንተለኪ ቅድሚ መትሎ ኣብ ብልዕትኺ ምእታው ናይ ግድን ከተውጽእዮ ኣለኪ።


text:
ናይ ኬንያ ፕሬዝዳንት ኡሁሩ ኬንያታ ሎማዕንቲ ሰሉስ ንህዝቢ ኬንያ ኣብዘስምዕዎ መደረን ብመራኸቢ ብዙሃን ኣብ ዝተመሓላለፈ መልእኽቶምን ነቲ መጥቓዕቲ ፈፀምቱ ኣል-ሸባብ ኣይኮኑን ኢሎምዎ።ኣብ ከተማ ፔከቶኒ ዝተፈፀመ መጥቓዕቲ ኣዝዩ ብዝተዋደደን ፖለቲካዊ መበገሲ ዘለዎን ኣብ ልዕሊ ኬናዊያን ማሕብረሰብ ዝተፈፀመ ዓሌት ተኮር መጥቓዕቲ እዩ ኢሎምዎ ኣለው።ናይቲ ከባቢ ፖለቲካዊ መርበብ ኣብ ትልምን ኣፈፃፅማን እዚ ኣረሜናዊ ገበን ዝተሳተፈ ንምዃኑ መርትዖ ኣሎ ክብሉ ፕሬዝዳንት ኡሁሩ ኬንያታ ሓቢሮም።።
ፖሊስ እቲ ከባቢ ሎማዕንቲ ሰሉስ ከምዝገለፆ ግን ምስ ኣል-ቃይዳ ምትእስሳር ዘለዎ እስላማዊ ኣኽራሪ ጉጅለ ኣል-ሸባብ ናብ ሎማዕንቲ ኣብዘውግሐ ነታ ከተማ ብምውራር ንሰባት ብምቕታል ብዙሓት መንበሪ ገዝውቲ ኣቃፂሊ ክብል መግለፂ ሂቡ’ሎ።
ዕጡቓት መጥቓዕቲ ኣብዝፈነውሉ ኣብ ዝሓፀረ ግዜ ንመራኸቢ ናውትታት ከምዘዕነውዎ ምንስቴር ውሽጢ ዓዲ ጆሴፍ ኦሌ ሌንኩ ገሊፆም።
ኣል-ሸባብ ነቲ መጥቓዕቲ ምፍፃሙ ሓልፍነት ብምውሳድ ኣስታት 20 ዝኾኑ ሰባት ከምዝተቐተሉ ኣፍሊጡ’ሎ።እቲ ኣኽራሪ ጉጅለ ብቕድሚ ትማሊ ሰንበት ንኣስታት 52 ሰባት ሞት ምኽንያት ዝኾነ ኣብታ ከተማ ዝተፈፀመ መጥቓዕቲ እውን ኣነ እየ ፈፃሚኡ ኢሉ’ሎ።
ብርክት ዝበላ መኻይን ዝሓዙ 30 ዝኾኑ ዕጡቓት ናብታ ከተማ ብምእታው ንሆቴላት፣ፖልስ ጣቢያ፣መንበሪ ኣባይትን መንግስታዊ ትካላትን ከምዘጥቕዑ ናይ ዓይኒ መሰኻኽር ሓቢሮም።ገሊኦም ዝተቐተሉ ፅዋዕ ኵዕሶ እግሪ ዓለም ተኣኪቦም ይሪኡ ዝነበሩ እዮም።
ኣብታ ከተማ ፀጥታ ስለዘየለ ውጥረትን ፍርሕን ነጊስ ከምዘሎ ነበርቲ ይገልፁ።
እቲ መጥቓዕቲ ኣብ ከተማ ሞምባሳ ንዝተቐተሉ እስልማዊያን ምምህራን ሒነ ንምፍዳይ እዩ ክብል ኣል-ሸባብ ኣብ ዘውፅኦ መግለፂ ሓቢሩ።ኣብቶም ዝሓለፉ ክልተ ዓመታት ኣብታ ከተማ ሓያሎ ሃይማኖታዊ መራሕቲ ተቐቲሎም እዮም።
ኬንያ ናይ ኵናት ዞባ እያ ክብል ብምእዋጅ በፃሕትን ወፅእተኛታትን ካብታ ሃገር ንኽርሕቑ እውን ኣል-ሸባብ ፀዊዑ’ሎ።
ኣብ ናይሮቦ ጋዜጣዊ መግለፂ ዝሃቡ ምንስቴር ውሽጢ ዓዲ ጆሴፍ ሌንኩ መንግስቲ ነዚ ኣረሜናዊ መጥቓዕቲ ዝፈፀሙ ናብ ፍርዲ ከቕርቦም እዩ ኢሎም።ብምስዓብ ‘’ኣብ ጫካ ይሃልው ኣብ ውሽጥና፣ኣብ ወፃኢ ይንበሩ ኣብ ከባቢና፣ፖለቲከኛታት ይኹኑ ነጋዶ ናብ ፍርዲ ክቐርቡ ክነረጋግፅ ኢና’’ኢሎም።
ወሃቢት ቃል ምንስቴር ጉድያት ወፃኢ ዩናይትድ ስቴትስ ጄን ሳኪ ነቲ መጥቓዕቲ ኣረሜናዊ ክብላ ብፅኑዕ ኮኒነንኦ ኣለዋ።ፀጥታ ኬንያን እቲ ዞባን ብዝምልከት ምስ ኬንያ ምስራሕና ክቕፅል እዩ ኢለን።
ኣል-ሸባብ ወታደራታ ንዑኡ ንምውጋእ ናብ ሱማሊያ ኣብ ልዕሊ ዝለኣኸት ኬንያ ተደጋጋሚ መጥቓዕቲ ክፍፅም ፀኒሑ እዩ።ኣብ ዝሓለፈ መስከረም ኣብ ናይሮቢ ኣብ ዝርከብ ዓብዪ ናይ ዕዳጋ ማእኸል ንልዕሊ 60 ሰባት ምቕታሉ እውን ይዝከር።


text:
ኣብ ሱዳን ክፍለ ግዝኣት ኣጥባራ ኣብታ ሃገር ዝረአ ዘሎ ናህሪ ዋጋታት ብምቕዋም ትማሊ ረቡዕን ሎሚ ሓሙስን ኣብ ዝተኻየደ ሰልፊ ህንጻ ቤት ጽሕፈት ምምሕዳር’ታ ክፍለ ግዝኣት ከምኡ’ውን ኣብ ኣብ ኣፍደገ’ቲ ምምሕዳር ዝነበረ መኻይን ብምቕጻሎምን ይ ህጹጽ እዋን ተአዊጁ’ሎ።
እቲ ናይ ህጹጽ እዋን ኣዋጅ ሰዓታት ‘እቶ እቶ’ ካብ ንግሆ ሰዓት 6፡00 ክሳብ ድሕሪ ቀትሪ ሰዓት 6፡00 ብኣቆጻጽራ’ታ ሃገር ከምዝተአወጀ’ውን ኣገልግሎት ዜና ሮይተርስ ገሊጹ’ሎ።
ኣብ ዝተፈላለዩ ከተማታት’ታ ሃገር ተቓውሞታት ዝተራእዩ ምዃኖም እንተኾነ ኣንጻር መንግስቲ ብዝኻየዱ ተቓውሞታት ትፍለጥ ክፍለ ግዝኣት ከተማ ኣጥባራ ዝተኻየደ ተቓውሞ ግን ብኣማኢት ዝቑጸሩ ሰልፈኛታት ንጎደናታት ኣጥባራ ድሕሪ ምቁጽጻሮም ሓይልታት ጸጥታ ሰልፈኛታት ንምብታን ዘንብዕ ጋዝ ብምጥቓም ተፈሊጡ’ሎ።
ኣብዚ ዓመት’ዚ ኣብ ከተማታት ሱዳን ብሰንኪ ናህሪ ዋጋታት ሓሩጭን ባኒን ተደጋጋሚ ተቓውሞታት ክረአ ምጽንሑ ይዝከር።
ብዘጋጥም ዘሎ ሕጽረት ባኒን ነዳዲን ብዝሒ ሰባት ኣብ ኣብያተ መሰንከቲ ባኒን ነዳዲ መዓደሊን ሪጋ ክስርዑ ይረአ ምህላዎምን ተሓቢሩ’ሎ።


text:
Radio Erena: 24 October 2019
ኣብ ኡጋንዳ፣ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ኣረቂ ከከካፍሉ ጸኒሖም ዝተባህሉ ሰለስተ ኤርትራውያን ኣብ ቀይዲ ኣትዮም።
“ኣብ ካምፓላ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ካብ ኤርትራ ዝመጸ ኣልኮላዊ መስተ ኣብ ባራት ተዘርጊሑ ኣሎ፣” ዝብል ሓበሬታ ከምዝበጽሖም ዝጠቐሰ ኣፈኛ ፖሊስ ካምፓላ ፓትሪክ ኦንያንጎ፣ ኣብ ከባቢታት ካባላጋላ ኣብ ዝረከባ ባራት ሃንደበታዊ ተፍትሽ ከምዘካየዱ ኣፍሊጡ።
ንሱ ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝሃቦ መብርሂ፣ ፖሊስ ኣብ ሓያሎ ባራት ኣብ ዘካየዶ ተፍትሽ፣ ኣብ ኤርትራ ከምዝተሰርሐ ወረቓቕቲ ዝተለጠፎ ብዙሕ ጠራሙዝ ኣረቂ ከምዝሓዙ ኣረጋጊጹ።
ምስ ምስግጋር እዚ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ኣትዩ ዝበሎ ኣልኮላዊ መስተ ብዝተሓሓዝ ከኣ ሰለስተ ሰባት ኣብ ቀይዲ ከምዝኣተዉ ኣመልኪቱ።
ፍርያት ኤርትራ ኣረቂ፣ ናብ ኡጋንዳ ኣትዩ ክሽይጥ፣ ካብ መንግስታዊ ትካል ንግዲ፣ ከምዘድሊ ዘመልከተ ጸብጻብ ፖሊስ፣ እቲ ዝተታሕዘ ግና፣ ፍቓድ ከምዘይጸንሖ ኣገንዚቡ።
ሕጋዊ ኣከፋፋሊ ኣረቂ ኣብ ኡጋንዳ ምዃኑ ዝተጠቕሰ ትካል ኣምጻእን ልኣኽን “ዛላ”፣ ብዛዕባ’ቲ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ካብ ኤርትራ ናብ ኡጋንዳ ተሰጋጊሩ፣ ክከፋፈል ዝጸንሐ ኣልኮላዊ መስተ ብዝምልከት ናብ ፖሊስ ጥርዓን ከቕርብ ምጽንሑ’ውን እቲ ጸብጻብ ብተወሳኺ ኣረዲኡ።
=================


text:
Radio Erena: 03 February 2017
ሓይሊ ባሕሪ ሃገራት ሕብረት ኤውሮጳ ኣብ ክሊ ማያት ሊብያ፣ ስደተኛታት ንዘበግሱ ኣሰጋገርቲ ክሃድና ክፍቀደለን ተኽእሎ ከምዘሎ ዘ ጋርድያን ሓቢሩ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ናይቲ ብ’ፕረዚደንታዊ ባይቶ’ ዝፍለጥ፣ ብሕቡራት ሃገራት ተቐባልነት ዝረኸበ፣ መሰጋገሪ መንግስቲ ሊብያ ፋየዝ ኣልሲራጂ፣ ብዛዕባ’ዚ ኣመልኪቱ ኣብ ዝሃቦ መብርሂ፣ ኔቶ ወይ ከኣ ሕብረት ኤውሮጳ፣ ኣብ ምስግጋር ስደተኛታት ዝተዋፈሩ ሰባት ንምህዳን፣ ናብ ክሊ ማያት ሊብያ ክኣቱ ከምዝኽእል ምርግጋጹ እቲ ማዕከን ዜና ጠቒሱ።
እቲ ቀዳማይ ሚኒስተር ነዚ ዝገልጽ ዘሎ፣ ኣብ ሓለዋ ገማግም ባሕሪ ሊብያ ዝተዋፈሩ ሚሊሻ ሊብያ፣ ንገዛእ ርእሶም ኣብ ምስግጋር ስደተኛታት ተዋፊሮም ኣለዉ ዝብል ክሲ ኣብ ዝበዝሓሉ ዘሎ እዋን’ዩ።
ሕብረት ኤውሮጳ ብፍላይ ኢጣልያ፣ ጀርመንን ፈረንሳን፣ ዋሕዚ ስደተኛታት ንምግታእ ኣብ ሊብያ ዕቱብ ስጉምቲ ክውሰድ ኣለዎ ዝብል እምነት ከምዘለወን ይፍለጥ።
ንዝበዝሑ እቶም ካብ ገማግም ባሕሪ ሊብያ ዝብገሱ ስደተኛታት ኣብ ምድሓን ተጸሚዳ እትርከብ ኢጣልያ፣ ነቲ ዓቕላ ኣጽቢቡላ ዘሎ ዋሕዚ ስደተኛታት ብቀረባ ንምክትታሉን ንምግታኡን፣ ዝሓለፈ ወርሒ ኣብ ከተማ ጠራብሎስ ኤምባሲ ክትከፍት ተገዲዳ’ያ።
ኢጣልያ በዚ ደው ከይበለት፣ ምስተን ኣውራ መናሃርያ ስደተኛታት ኮይነን ዘለዋ ምስ ሱዳን፣ ኤርትራን ኢትዮጵያን’ውን ዝተፈላለየ ስምምዓት ኣብ ምኽታም’ያ ትርከብ።
ኢጣልያ ከም ኣካል ሕብረት ኤውሮጳ፣ ጎኒ ጎኒ’ቲ ዝካየድ ዘሎ ስምምዓት፣ ኣሰጋገርቲ ስደተኛታት ንምህዳን’ውን፣ ኣብ ሊብያ ወትሃደራዊ ስርሒታት ንምክያድ’ያ ትውጥን።
=================


text:
እቲ መደበሩ ኣብ ጀነቫ ስዊዘርላንድ ዝኾነ ትካል ዓለምለኸ ቀይሕ መስቀል ምስ ናይ ሶማል ቀይሕ ወርሒ ብምትሕብባር በቲ ደርቂ ዝተጠቕዑ 1 ሚልዮን ሰባት ንምብጻሕ ይሰርሕ ከምዘሎ ይግለጽ።
ኣብ ደቡባዊን ማእኸላይ ዞባታት ሶማል ዑደት ድሕሪ ምኽያድ ኣብ ናይሮቢ ንጋዜጠኛት መግለጺ ዝሃቡ ዳይሬክተር ዓለምለኸ ስርሒታት ኣብ ዓለምለኸ ቀይሕ መስቀል ዶመኒክ ስቲልሃርት ኣብ ከም ባይደዋ ዝአመሰላ ከተማታት ዘሎ ኩነታት ይረጋጋእ ከምዘሎ እንተኾነ ኣብ ርሑቕ ገጠራት እታ ሃገር ግን እቲ ኩነታት ካልእ ምኳኑ ይገልጹ።
“መብዛሕትኦም እቶም ናብ ማእከላት ዝመጹ ሰባት ካብ ከተማታት ወጻኢ ዝመጹ እዮም እዚ ድማ እቲ ኩነታት ኣብ ገጠራት እቲ ሃገር ዝኸፍአ ምኳኑ ዘርእይ እዩ።”
እቲ ኩነታት ብፍሉይ ንህጻናት ኣብ ሓደጋ ዘእትው ምኳኑ’ውን ይሕበር ኣሎ።ዓለምለኸ ቀይሕ መስቀል ኣብ መላእ እታ ሃገር ኣብ ዘለው ክሊኒካት ካብቲ ናይ ዝሓለፈ ዓመት ብዕጽፊ ዝበዝሑ ብስእነት ዝተመጣጠነ መግቢ ዝሳቐዩ ሕጻናት ኣዕቑቡ ከምዘሎ ይገልጽ።
ኣብ 2011 ዓ.ም ኣብ ሶማል ብሰንኪ ዘጋጠመ ከቢድ ደርቂ ን ጥምየትን ንርብዒ ሚልዮን(260,000) ሰባት ህይወቶም ምስኣኖም ይዝኸር።


text:
ናይ ማላዊ ብፁዓን ጳጳሳት ቤት ምኽሪ ኣብ ቀረባ እዋን ድሕሪ ዘካየዶ ዓመታዊ ምሉእ ሓፈሻዊ ጉባኤ ፍጻሜ ሰነድ፡ እቲ ዕለት 21 ግንቦት 2019 ዓ.ም. ዝካየድ ሕዝባዊ ምርጫ ዝምልከት ሓሳብ ዝተነብሮ ምዃኑ ተሓቢሩ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ብፁዓን ጳጳሳት ሃገረ ማላዊ ምስ ዝዀነ ይዅን ናይ ፖለቲካ ውድብ ከምዘይውግኑን ንማንም ሕጹይ ተመራጺ ይዅን ናይ ፖለቲካ ውድብ ሓለፋ ከምዘይብሉ ሓቢሮም፡ ይኹን ደኣ እምበር ካቶሊካውያን ምእመናን ኣብ ናይ ሃገሮም ፖለቲካ ክነጥፉን ክሳተፉን ኣብ ሊሎንግወ ድሕሪ ዘካየዶ ዓመታዊ ምሉእ ሓፈሻዊ ጉባኤ ኣብ ዘውጸኦ ናይ ፍጻሜ ሰነድ እንከመልክት፡
ካልእ ንገዛእ ርእሱ ርብሓ ክጥቀመሉ ዝኽል ምንም ኣይነት ርእይቶ ዘይምሃብ
ኣብቲ ናይ ፍጻሚ ሰነድ ብፁዓን ጳጳሳት ሃገረ ማላዊ፡ ካህናት ገዳማውያን ኵሎም እቶም ኣብ ማላዊ እትርከብ ካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ተቕዋማት ሓላፍነት ዘለዎም ዝተፈላለዩ ናይ ፖለቲካ ውድባትን መራኸቢ ብዙሓንን ከም መጋበርያን ንፖለቲካዊ ሃልኪ ክጥቀምሉ ዝኽእሉ ርእይቶ ካብ ምሃብ ክቑጠቡ ኣተሓሳሲቦም፡ ኩሉ ዜጋ ምእንቲ እቲ ዝመጽእ ዘሎ 2019 ዓ.ም. ወርሒ ግንቦት ንኽካይድ ዝተወሰነ ሕዝባዊ ምርጫ ክጽልይን፥ ሰላማዊ ምርጫ ክኸውንን ብጾሎት ምስቲ ሰላም ዝህብ እግዚኣብሔር ሓቢሩ፡ ዓመጽ ከለዓዕል ካብ ዝኽእል ቃላትን ተግባራትን ንቆጠብ” ቢሎም ማላዊ ከም ልኣላዊት ሃገር ምስ ቆመት ብሰላም ዝተባርከት ሃገር ኰይና ከምዝጸንሔት “ኵሉ ዜጋ ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሔርን ሃገርን ሰላምዊ ናይ ሓባር ናብራ ወትሩ ውሑስ ክኸውን ብፍላይ ከኣ ኣብቲ ምርጫ ዝካየደሉ እዋን ሰላም ክነብርን ክዕቅብን ግቡእ ሓላፍነት ኣለዎ” ይብሉ።
ንልዕሊ 50 ዓመት ሰላምን ዘለዋ ሃገር
ንያስላንድ ዝብል መጸውዕ ስም ዝነበራ ኣብ ትሕቲ ዓባይ ብሪጣንያ መግዛእቲ ዝነበረት ሃገር ኣብ 1964 ዓ.ም. ሉእላዊት ሃገር ኰይና ማላዊ ዝብል መጸውዕ ተዋሂብዋ ናጻ ሃገር ምስ ኰነት ክሳብ 1994 ዓ.ም. ኣብ ልዕሊ ስርዓት ሃሲንግስ ካሙዙ ባንዳ መርሕነት ጸኒሓ ካብዚ ምልካዊ ስርዓት ኣብ ዝተወርሰ ምግባረ ብልሽውናን ዝተኣልከት ካብተን ድኻታት ዝበሃላ ሃገራት እትቁጸር ኰይና ብነቕጽን ምዕልቕላቕ ማይን ዓጸቦን ብሕማም ኤይድስን ካብ ጐረባብታ ሃገራት ንላዕሊ ዝተጠቕዔት ክትከውን እንከላ፡ ካብቲ ናጻ ሃገር ኰይና ካብ ዝቖመትሉ እዋን ኣትሒዛ ተዛማዲ ሰላምን ፖለቲካን ዘለዋ ሃገር እያ።


text:
ኣብ ኢትዮጵያ፣ክልል ኣምሓራ፣ዞባ ምዕራብ ጎንደር ገንዳውሃ ኣብ ዝተባህለ ከባቢ ዝወረደ ጉድኣት ዘፃሪ ኣካል ናብቲ ከባቢ ብቕልጡፍ ክልኣኽ እዩ ክብሉ ርእሰ ኣማሓዳሪ ናይቲ ክልል ኣቶ ገዱ ኣንዳርጋቸው ኣፍሊጦም።
ሓደ ናይ ኮንስትራክሽን ትካል መኪናታቱ ካብ ሓደ ፕሮጀክት ናብ ካልእ ፕሮጀክት ከንቀሳቕስ ኣብቲ ከባቢ ብዘሎ ኩነታት ፀጥታ ብሓይልታት ምክልኻል ተዓጂበን ይጉዓዛ ኣብ ዝነበራሉ እዋን ዝተፈጥረ ዘይምርድዳእ ብትዕግስቲን ምርድዳእን ክፍታሕ ነይሩዎ ኢሎም።
ብዝተፈጥረ ግጭት ኣብቲ ግጭት ተራ ዘይነበሮም ንፁሃን ዜጋታት ሓዊሱ ህይወት ሰብ ምጥፍ ኡ እቶም ርእሰ ኣማሓዳሪ ሓቢሮም።
ንሶም ብተወሳኺ እቲ ጉዳይ ተፃሪዩ ተመጣጣኒ ዘይኮነ ስጉምቲ ዝወሰዱ ኣካላት ብሕጊ ክሕተቱ እዮም ኢሎም ።
ብተወሳኺ እውን ኣብ ምዕራብ ጎንደር ናይ ሕድ ሕድ ምጥፍእ ህይወት ከምዝቐፀለ ብምሕባር ንፁሃን ህዝብታት ኣምሓራን ቅማንትን ንሓደጋ ዘቃልዕ ስለዝኾነ ብቕልጡፍ ደው ክብል ኣለዎ ኢሎም።


text:
Radio Erena: 27 June, 2014
መንግስቲ ኤርትራ፣ ኣብ 22 ለካቲት 2009 ብኣልማማ ካብ ዝኣሰሮም ገጠምትን ስነ ጥበባውያንን ዝርከብዎም ኣባላት ሬድዮ ባና፣ ኣብ ማይ ስርዋ ከቢድ ስቓይ ከምዘሕለፉን ኣስታት 30 ካብኣቶም ድማ ዝሓለፈ ዓመት ብዋሕስ ከምዝፈተፈትሑን፣ ሓደ ካብቶም እሱራት ዝነበረ ገጣማይ ጸጋይ መሓሪ ምስ ሬድዮ ኤረና ኣብ ዘካየዶ ቃለ መጠይቕ ኣረጋጊጹ።
ተመርዖ ብዝብል ሳጓ ዝፍለጥ ገጣሚ ጸጋይ መሓሪ፣ ወዲ 23 ዓመት እንከሎ ብኣልማማ ምስ ሓያሎ ገጠምትን ስነ ጥበባውያንን ከምኡ ድማ ኣባላት ናይታ ብሚኒስትሪ ትምህርቲ እትውነን ዝነበረት ሬድዮ ባናን ዝነበሩ ሓያሎ ኤርትራውያን ኣብ 2009 ተቐይዱ፣ ፈለማ ናብ ዓዲ ኣቤቶ ድሕሪ ድማ ናብ ማይ ስርዋ ድሕሪ ምውሳዱ፣ ንሽዱሽተ ወርሒ ብዘይዝኾነ መርመራ ኣብ ሸላ ዓጽዮሞም ድሕሪ ምጽናሕ፣ ብድሕሪኡ ከቢድ መርመራ ከምዝተኻየደሎም ሓቢሩ።
መንግስቲ ኤርትራ ብዘይዝኾነ ክሲ ንኣርባዕተ ዓመታት ቀይድዎም ድሕሪ ምጽናሕ ዝኾነ ገበን ክረኽበሎም ስለዘይክለ ንመብዛሕቶም ብዋሕስን ከቢድ መጠንቐቕታን ዝሓለፈ ዓመት ከምዝፈትሖም፣ ንሱ ድማ ሓደ ካብቶም ብዋሕስ ዝተፈትሑ ምዃኑን ጸጋይ ተመርዖ ኣብቲ ምስ ሬድዮ ኤረና ዘካየዶ ሰፊሕ ቃለ መጠይቕ ኣረዲኡ።
ካብቶም ኣብ 2013 ብዋሕስን ከቢድ መጠንቐቕታን ዝተፈትሑ፣ ኣብ ስነጥበብ ዝነጥፉ ኣባላት ሚኒስትሪ ዜና ኢሳቕ ኣብራሃምን ምሉእብርሃን ሃብተገብሪኤልን ዝርከብዎም ኣስታት 30 ክፍትሑ እንከለዉ፣ ዛጊት ኣብ ቤት ማእሰርቲ ካብ ዝሳቐዩ ዘለዉ ድማ ህቡባት ገጠምቲ ይርግኣለም ፍስሃ፣ መለስ ንጉሰ፣ ደራስን ጋዜጠኛን በረኸት ምስግና፣ ግርማይ ኣብርሃም፣ ጴጥሮስ ተፈሪን ባሲሎስ ዘሞን ይርከብዎም።
እዞም በብውልቆምን ብጉጅለታትን እናተጠርነፉ ኣብ ስነ ጽሑፍ ሃገርና ዓቢ ኣበርክቶ ክገብሩ ዝጸንሑ ኤርትራውያን ስነጥበባውያን፣ ቀንዲ ዝተኣስርሉ ምኽንያት ዝፍለጥ ነገር እኳ እንተዘየለ፣ ኣብ መንእሰያት ምንቕቓሕ ከይፈጥሩ ዝብል ስግኣት ክኸውን ከምዝኽእል’ዩ ዝግመት።
ነቶም ኣብ 22 ለካቲት 2009 ዝኣተስሩ 39 ኣባላት ሬድዮ ባናን ጸሓፍትን ገጠምትን ካብ ዝቐረበሎም ክሲ ድማ፣ ምስታ ካብ ኢትዮጵያ እትፍኖ ሬድዮ ወጋሕታ ምትሕሓዝ ኣለኩም ዝብል ኮይኑ ካብ ቀንዲ እቲ ዝተኽእየደሎም መርመራታት ድማ ምስ ሬድዮ ወጋሕታ ርክብ ኣለካ ዶ የብልካን ዝብል ምንባሩ ገጣማይ ጸጋይ ተመርዖ ኣመልኪቱ።
ኣብ ትሕቲ ባህላዊ ጉዳያት ህግደፍ ዘይተጠርነፈ ዝኾነ ኤርትራዊ ስነ ጥበባዊ ኣብ ኤርትራ ቦታ ከምዘይብሉን፣ ወትሩ ብዓይኒ ስግኣትን ጥርጣረን ከምዝጥመትን ዝፍለጥ’ዩ።
======================================


text:
ኣባ ንጉሠ ፍሥሓ
ንምስጢር አምላኽ ርኢኻ ምኽአል
ንባባት፡ ዕብ፡ 5፡1-6፥ 1ጴጥ 1፡13-22፥ ግ.ሓ. 23፡1-12፥ ማር 10፡46-52 ምስባክ “ጻድቅሰ ከመ በቀልት ይፈሪ፥ ወይበዝኅ ከመ ዘግባ ዘሊባኖስ፥ ትኩላን እምንቱ ውስተ ቤተ እግዚአብሔር” “ጻድቃን ከም ስየ ይልምልሙ፥ ከም ጽሕዲ ሊባኖስ ይዓብዩ፥ አብ ቤተ እግዚአብሔር ዝተተኽሉ እዮም” መዝ. 92፡12።
፬ይ ሰንበት ዘጽጌ ንምስጢር አምላኽ ብመጠኑ ርኢና ከም እንኽእል የዘኻኽረና። እዋኑ ርክብ አምላኽን ማርያምን፥ ርክብናን ርክብ ማርያምን እነስተንትነሉ እዋን እዩ። ሕይወት ማርያም እንተ ረአናዮ ብምልኡ ርክብ ምስ አምላኽ ዝነበራ እዩ ዝገልጽ። ትውፊት ካብ ንእስነታ አብ ቤተ መቕደስ ከም ዝዓበየት ከምኡ ወለዳ እያቄምን ሃናን ክልተ ብሩኻት ከምዝነበሩ አብ ዓቕሚ ሔዋን ምስ በጽሐት ገብርአል መልአኽ ድላይ አምላኽ ከም ዝገለጸላ ነንብብ። እዚ ዅሉ ምስ አምላኽ ዝነበራ ርክብ ይገልጸልና። ንሳ ነቲ “አምላኽ ዝገበረላ ዓበይቲ ነገርት ርእያ ከምዝኽአለት ባዕላ ትነግረና። አምላኽ ዝገበረልና ክንርኢ እንተ ኸኣልና ካብ አምላኽ ርሑቓት አይኮናን።
ወንጌል ወላ እኳ ብዙሕ ብዛዕባ ማርያም አይሓብረና እምበር እቲ እንረኽቦ ብምልኡ ማርያም ካብ መጀመርያ ክሳብ መወዳእታ ካብ ወዳ አይተፈልየትን። መጀመርያ ትምህርቱን ትአምራቱን ምስአ ጀሚርዎ አብ መስቀል ክመውት እንከሎ ኸአ ምስአ ዛዚምዎ። ድሕሪ ሞት ወዳ ንቀዳመይቲ ቤተ ክርስትያን አደ መምህር ሓፍቲ ሓዋርያ ኮይና ትመርሓ ነራ። ማርያም ከስ ብምልኡ ናታ ነገር ባርያን አገልጋልት አምላኽ ምዃንን ንሰባት ምስ አምላኽ ክራኸቡ ተአምራት ወዳ ክርእዩ አብ ሕይወቱ “ንሱ ዝበለኩም ግበሩ” እናበለት ትነግር።
ናይ ሎሚ ወንጌል ታሪኽን ተአምራትን ጥራሕ አይ ኮነን ዝነግረና ልዕሊኡ ዝኾነ ምስጢር ይነግረና። ነቲ አብ ኤርምያስ 31፡7-9 እነንብቦ ከም ዝተፈጸመ ይነግረና። ኤርምያስ አብዚ ምዕራፍ እቶም አብ ስደት ዝነበሩ አይሁድ ካብ ባቢሎን አብ ዓዶም ከም ዝምለሱ ይነገር፥ ከምኡ እዚ ጽሑፍ ናይ ምስጋናን ሓጎስን መዝምሩ እዩ ምኽንያቱ እግዚአብሔር ንህዝቡ እንታይ ከምዝገብረሎም ዝገልጽ ስለ ዝኾነ።
ከምዚ እናበለ ኸአ ይገልጾ፤ “እንሆ ካብ ሃገር ሰሜን ከምጽኦም ካብ ወሰን ምድሪ ኸአ ኽእክቦም እየ ምስኦም ድማ ዕዉርን ሓንካስን ኃቢሮም ዓቢ ጉባኤ ኮይኖም ናብዚ ኽምለሱ እዮም. . . . ክመርሖም ከሎኹ ብዘይዕንቀፉላ ጽጽይቲ መገዲ ናብ ወሓዚ ማይ ክመርሖም እየ” ይብል።
ዘንበብናዮ ወንጌል መጨረሻ ትአምራት አብ ወንጌል ማርቆስ እንረኽቦ እዩ ዝነግረና። ኢየሱስ ድሕሪ ነዊኂ ትምህርቲ ንሓዋርያቱ ዝሃቦ እዩ ዘመጽእ። እዚ ክፍሊ ካብ ምዕ 7 እዩ ዝጅምር፥ ብዛዕባ ምሕዋይ ሓደ ሰብአይ ጸማምን ዓባስን ዝነበረ፥ ምስ ሓወየ ከመይ ኢሉ ከም ዝዛረብን ዝሰምዕን ተማሂሩ። እዚ ነገራት እዩ ንሓደ ተኸታል ክርስቶስ ክምሃሮ ዘድልዮ። ምስማዕን ምርዳእን ንቃል አምላኽ እሞ ንዝሰማዕካዮ ምስ ካልኦት ተኻፊልካ ምኽአል።
አብ ምዕ. 8 ክልተ ዓይነት ምሕዋይ ናይ ዕዉር ሰብአይ ይነግር። እዚ ነቲ ናይ ሓዋርያት ቀስ ኢሎም መንነትን ተልእኮ ኢየሱስ ክርድኡ ዘርእይዎ ዝነበሩ ዕብየት ንምግላጽ እዩ፥ እዚ ክፍሊ ብምልኡ ብዛዕባ ሓደ ዕውሩ ክርኢ ከምዝኽአለ ብዝሕብር ይዛዝሞ።
ማርቆስ ወንጌላዊ ከዘንትወልና እንከሎ ኢየሱስ ምስ ሓዋርያቱ ምስ ብዙሕ ሕዝቢ ንከተማ ኢያሪኮ ሓዲጉ ንኢየሩሳሌም ገጹ ክኸይድ እንከሎ ነዚ ተአምራት ከም ዝገበረ ይነግረና። ኢያሪኮ አብ ሰሜናዊ ምስራቕ ንኢየሩሳሌም ክትኸይድ እንከሎኻ እያ እትርከብ። እዚ ነዚ ዝስዕብ ታሪኽ ፍሉይ ትርጉም አለዎ።
ዕዉርን ለማናይን አብ ዘፈር መገዲ አብ ማርቆስ ስሙ ብባርጢሜዎስ ዝፍለጥ ከምዝነበረ ይነግረና። አብ ባህሊ አይሁድ ዝኾነ ዓቕሚ አዳም ዝበጽሐ አብ ዓመት ሓደ ጊዜ አብ ኢየሩሳሌም ክሳለም ግድን እዩ እቶም ክኸዱ ዘይክአሉ አብ ዘፈር መገዲ ኾይኖም ነቶም ነጋድያን የፋንውዎም ምስኦም ለመንቲ እውን ክልምኑ አብ መገዲ ኮይኖም ይልምኑ። አብ ዓድና አብ ዓበይቲ ንግደታት ከም ማርያም ድዓሪት፥ ደብረሲና፥ ማርያም ጽዮን፥ ኪዳነምህረት ብዙሓት ክልምኑ ይርአዩ።
ባርጢሜዎስ ዋዕዋዕ ዝብል ድምጺ ምስ ሰምዐ እንታይ ምኻኑ ሓቲቱ፥ እቶም ዝሓተቶም ኢየሱስ ይሓልፍ አሎ ኢሎም ነጊሮሞ ሽዑ ዓው ኢሉ “ኢየሱስ ወዲ ዳዊት ምሓረኒ” ክብል ጀሚሩ? እንታይ እዩ ዝደሊ ዘሎ? ገንዘብ? ክሓዊ? ምናልባት አብታ ስዓት ንግሉ ዘድልዮ ነገራት ይሓትት ነሩ ይከውን። ምናልባት ብዛዕባ ኢየሱስ ብዙሕ ዓበይቲ ነገራት ከምዝገበረ ሰሚዑ ይኸውን እዩ። ሕቶኡ ሕቶ ነፍሲ ወከፍና እዩ። ንኢየሱስ ሓቲትካ ምኽአል ጸጋ የውህብ።
እቶም አብ ከባቢኡ ዝነበሩ ሰባት ሱቕ ክብል ገንሕዎ ምኽንያቱ ልዕሊ ዝኾነ ነገር ድኻ ለማናይ እዩ፥ ንከም ኢየሱስ ዝአመሰሉ ዓበይቲ ሰባት ክርብሽ አይግብኦን። አብ ሕይወትና እውን ብዙሓት ሰባት አብ ኢየሱስ ከይ መጽኡን ከይንመጽእ ክዓግቱና ይክእሉ እዮም። ክንደይ ጊዜ ቅዳሴ ከይንሰምዕ፥ ጸሎት ከይንገብር፥ አብ ጉዳይ ቤተ ክርስትያን ከይንሳተፍ ምኽንያታት ነግብር ንኸውን። ዝገደደ ክንደይ ጊዜ ሰባት አብ ኢየሱስ ከይቀርቡ ዓጊትናዮም ንኸውን? ጽቡቅ ከይ ገብሩ፥ ሕይወቶም ንአምላኽ ከየገልግሉ፥ ከምኡ አብ ጥቕሚ ርእስና ጥራሕ ጠሚትና ንካልእ ከይሕግዙ ዓጊትና ንኸውን? አብ አምላኽ ከይቀርብ ዝዓገትክዎ ሰብ አሎዶ?
ባርጢሜዎስ ብቐሊል ዝዕገት ሰብ አይነበረን ኢየሱስ ክሳብ ዝሰምዖ ካብ ምጽዋዕ ደው አይበለን። እኳ ድአ ኢየሱስ ክሰምዖ ኢሉ ድምጹ ዓው አቢሉ ይጽውዕ ነሩ። ንሱ ዕዉር ምዃኑ አጸቢቑ ስለ ዝፈልጥ ዝነበረ እሞ ኢየሱስ ከም ዘሕውዮ ስለ ዝአመነ ካብ ምጽዋዕ አየቋረጸን። እዚ እዩ ናይ ሓደ ክሕደስ ክቕየር ዝደሊ ሰብ ዝገብሮ። ኢየሱስ አብ ትምህርቱ ብቐጻሊ ክንጽውዕ ክንልምን ከምዘሎና ነጊሩና እዩ። ድላይና ክንረክብ ክንጽውዕ ክንልምን አሎና።
አብ ሕይወትና ከይንጽውዕ ወይ እውን አብ ኢየሱስ ከይንቐርብ ዝዓግቱና ነገራት አለዉ፡
- ባህሊ/ልምዲ፡ ቅድሚ ሕጂ ገረዮ አይፈልጥን፥ እዚ ሓዲስ እዩ ንአይ፥ አብ ባህልና አብ ስርዓትና ከምዚ ዝብሃል የለን፥ አቦታተይ/አደታተይ አይገበርዎን/አይገበራኦን እናበልና ከድሕነናን ንዝኽእል ነገራት ንነጽግ። አብ ገለ እዋን ልምዲ ንመንፈስና ይቐትልን የደንዝዝን።
- ፍርሒ፤ እዚ አይ ገብርን፥ ሰባትከ እንታይ ክብሉኒ? አበይ ገጹኸ ክከይድ እዩ እናበለና ብፍርሒ ንዕገት ተጸጊምና ከሎና ስአን ምንጋር ወይ ምዝራብ ነገራት ይበላሸወና።
- ጣዕሚ፡ ጽቡቕ አሎኹ ዝጎደለኒ የብለይን፥ ከምዘለኽዎ ጽቡቕ አሎኹ ኢልና ንርእስና አብ ዘሎናዮ ዓይነት ሕይወት ዓጺና ንነብር። ሃብቲ ጥዕና፥ ፍሉይ ክእለት፥ አብ ገለ እዋን ዕግበት ስለ ዝህቡና ምቾትን ጥዑም ኵነታት ስለ ዝፈጥሩልና ካልእ ክንርኢ የጸግመና።
- ትዕቢት፡ ኵሉ ክእለት አሎኒ ባዕለይ አርክበሉ እየ፥ መደብ አሎኒ፥ ነገራት ክቕየሩ እዮም እናበልና ንዅሉ ባዕልና ክንገብር ንፍትን። ትዕቢት ንልብና ይዓጽዎ አምላኽን ሰብ ከማናን ከይሕግዙና ስለ እንዓጹ አብ ጸልማት ርእስና ንነብር።
ኢየሱስ ምስ ሰምዖ ደው ኢሉ፥ ምናልባት እዚ ሰብአይ ካብ ምጽዋዕ አቋሪጹ እንተ ዝኸውን ኢየሱስ መገዱ ምቐጸለ ነሩ። ክንደይ ጊዜ ኢየሱስ አብ ዕለታዊ ሕይወትና ብጥቓና ሓሊፉ ይኸውን እሞ ስአን ምጽዋዕናን ምልላይናን ሓሊፉና ይኸውን። እቲ ጸገም ብዙሕ ጊዜ ንሕና ውሱን ሓሳብ ገርና አበይ ከም እንርእዮን ወይ አብ ከመይ ኵነታት ከም እንጽበዮ ንውስን። አብ መንበረታቦት ክትረኽቦ ዝቐለለ እዩ ግን አብ ዘይንፈትዎ ሰብ ክንረኽቦ እውን ቀሊል እዩ። ኢየሱስ ብዝኾነ መልክዕ፥ ብዝኾነ ሰብን ኩነታትን ወላ እውን ብዘይ ንግምቶ ነገር ክመጽእ ይኽእል እዩ።
“ጸውዕዎ”
አብዚ ክመጽእ ጸውዕዎ ኢልዎም። ኢየሱስ ባዕሉ አይኮነን አብቲ ሰብአይ ከይዱ ወይ እውን ብቐጥታ ባዕሉ አይጸውዖን። እቶም ሱቕ በል እናበሉ ዝኽልክልዎ ዝነበሩ ክጽውዕዎ ነጊርዎም። ሽዑ ንሶም “አጆኻ ተንሥእ ይጽውዓካ አሎ” እናበሉ ጸዊዖሞ፥ አብዚ ቃላት ሰለስተ ፍሉይ ትርጉም ዘልኦ ነገራት ንርኢ፡ (1) ዘበራትዕ “አጆኻ” (2) “ተንሥእ” ትንሣኤ ንሓዲስ ሕይወት ብአካላውን ብመንፈሳዊ ነገር። (3) ይጽውዓካ አሎ። ባርጢሜዎስ በቲ ሰባት ዝበልዎ ሱቕ ኢሉ እንተ ዝኸውን ክንደይ ዓሻ ምኾነ። ናይ ህዝቢ ነገር ተለዋዋጣይ እዩ። አብ ኢየሱስ ከምጽኡናን ከርሕቝናን ይኽእሉ። ብዙሓት አብ ኢየሱስ ዘቕረቡኒ አለዉ፥ ወለደይ፥ ቤተ ሰበይ፥ አዕሩኽተይ፥ መማህራነይ፥ ዝሰማዕክዎ ስብከት፥ ሱባኤ፥ ዘንበብክዎ መጻሕፍቲ፥ዝርአኽዎ ተለቭዥን ወይ ፊልም . . . . አብዚ ነቶም ነዚ ዝገበሩለይ አብ አምላኽ ዘቕረቡኒ ከመስግኖም አሎኒ። ከምኡ ብአይ አቢሎም ንኢየሱስ ክሰምዑ ክርእዩ ዝደልዩ ካብ ስድራይ ካብ መሳርሕተይ . . . አለዉ፥ እሞ ክሳብ ክንደይ ብዛዕባ እምነትይ ንኻልኦት ከፍልጥ እዛረብ ወይ እምስክር? ክንደይ እዮም ከም ውፉይ ክርስትያን ዝፈልጡኒ? አብ ርእሰይ ጥራሕ ዝተወሰነ ክርስትና ተገራጫዋይ ፍረ ዘይብሉ እዩ።
አምላኽ ንብዙሕ ነገራት ክገብረልና ሰባት እዩ ዝልእከልና ምስ ሓመምና ዶክተር ይሰደልና ምስ ተጸገምና ንሓደ ሓውና/ሓፍትና ይሰደልና። አብ ሕይወትና ልኡኽ አምላኽ ኮይኑ ንዝመጽእ ክንቅበሎ ክንሰምዖ ጥቕሚ አልኦ።
አብ ኢየሱስ ምቕራብ፡
ባርጢሜዎስ መጸዋዕታ ኢየሱስ ምስ ሰምዐ “ነጸላኡ ደርብዩ ዘሊሉ ናብ ኢየሱስ መጸ”። ንሓደ ለማናይ ነጸልኡ መደቀሲቱን እታ እንኮ ዝውንና ንብረቱ እያ። ነዚአ እንኮ ንብረቱ ደርብዩ አብ ቅድሚ ኢየሱስ ጥርሑ ሓንቲ ዘይብሉ ሕይወቱ እዩ አቕሪቡ። አብ ኢየሱስ ገጽና ክንከይድ ምስ ጀመርና ድሕረና ክንሓድጎ ዝግብአና ነገራት አሎ። ባርጢሜዎስ ነጸልኡ ደርብዩ እዚ ኸአ አምሳል እቲ አሚቝ ዝሕዘና ካብ አምላኽ ዝፈልየና ነገራት እዩ። እሞ ሎሚ ክድርብዮ ዝግብአኒ ነጸላ ካብ አምላኽ ፈልዩኒ ዘሎ እንታይ አሎ ክንብል ይግብአና።
ቀዳሞት ወለድና ብሰንኪ ኃጢአቶም ጥርሖም ምስ ኮኑ ሕፍረት ተሰሚዕዎም ካብ አምላኽ ክሕብኡ ጀሚሮም። ኢየሱስ አብ መስቀል ጥርሑ ብምማቱ ነቲ ብሰንኪ ኃጢአት ዝአቶ ሕፍረት አብ ክብረትን ድሕነትን ቀይርዎ። በርጢሜዎስ አብ ቅድሚ ኢየሱስ ብዘይ ሕፍረት ጥርሑ ደው ኢሉ። አብ ጥምቀት ብፍላይ አብ ቀዳሞት ዘመናት ክርስትና ዝዝውተር ዝነበር ሎሚ እውን አብ ምስራቓውያን አብያተ ክርስትያናት ዝዝውተር አብ ክርስቶስ ዘልኦም ውፉይ ሕይወት ከመልክት ምእንቲ ንኡሰ ክርስትያን ቅድሚ ምጥማቑ/ቓ ንዝአረገ ክዳውንቲ ደርብዩ ሓዲስ ጻዕዳ ክዳን ይኽደን እዚ ኸአ አብ ሓዲስ ሕይወት ምስ ክርስቶስ ዘልኦም ንምምልካት እዩ። ስለዚ ባርጢሜዎስ ብምሉእ እምነትን ምሉእ ነጻነት ሓንቲ ዘይብሉ አብ ቅድሚ ኢየሱስ ይቐውም። ነዚ ምስቲ ሃብታም ሰብአይ ጽቡቕ ዝተኸድነ እሞ ኢየሱስ ክኽተሎ ምስ ጸውዖ ሃብቱ ዝመረጸ ክነወዳድሮ ንኽእል። አብ ርእስና ተመሊስና አነ ንመን እመርጽ ክንብል አሎና። መሪጽና እንተ ዘይከአልና ክንጋገ ክንርሕቕ ንኽእል ኢና እሞ ሎሚ አነ ንመን መሪጸ አሎዅ ክንብል ይግብአና። አብ ሕይወተይ ክድርብዮ ክሓድጎ ክቕይሮ ዝግብአኒ ነገር እንታይ አሎ ክንብል ይግባእ። ንሕና ብባህርና ንዝሓዝናዮ ወይ ንዝለመድናዮ እሞ ናተይ ኢልና ንዝሓዝናዮ ልምዲ ወልፊ ዝአመሰሉ ክንሓድግ ይጽግመና እዩ ስለዚ ትብዓትን ምሉእ እምነት አብ ኢየሱስ ገርና ክንቀርብ አሎና።
እንታይ ክገብረልካ ትደሊ፡
ገጽ ንገጽ አብ ቅድሚ ኢየሱስ ደው ኢሉ እንከሎ “እንታይ ክገብረልካ ትደሊ” ዝብል ሕቶ ንባርጢሜዎስ ቀሪብዎ። አብዚ ኢየሱስ እቲ አብ መልእኽቲ ዕብራውያን “ሊቀ ካህንት” ተባሂሉ ዘሎ ባህርና ዝለበሰ ንዅሉ ዘድልየና ኵሉ ብዕምቆት ዝፈልጥ እዩ ዝሓቶ ዘሎ። “ሊቀ ካህናት ዘበለ ኵሉ ካብቶም ከምኡ ዝኾኑ ሰባት ይኅረ፥ ንእግዚአብሔር ብዝርኢ ነገር ከአ መባእን መሥዋዕትን ስለ ኃጢአት ምእንቲ ኼቕርብ ምእንቲ ሰብ ይሽየም” (ዕብ 5፡1)። ደቂ ዘብዴዎስ ንኢየሱስ ዝለመንናካ ኽትገብርለና ንደሊ አሎና ምስ በልዎ “እንታይ ክገብረልኩም ትደልዩ ኢልዎም? (ማር 10፡36)። ንሶም ከአ አብ ክብሪ ሓደና አብ ብየማንካ ሓደና ድማ ብጸጋምካ ኽንቅመጥ ፍቐደልና” ኢሎም ለሚኖሞ። ኢየሱስ አብ ዝሃቦም መልሲ ሕጽር ብዝበለ “ዝውሃቦም በቲ አብ ሕይወቶም ምስ አምላኽን ሰብን ዝገበርዎ ከም ዝውሰን ነጊርዎም”፥ ቀጺሉ ኸአ ንኻልኦት ብምግልጋል ዝርከብ ክብሪ ክደልዩ እምበር ንስልጣንን ክብርን ከይጥምቱ አስተምሂርዎም። አብ ገለ እዋን እትልምኖ ምፍላጥ አድላዪ እዩ።
ምስጢር ሕይወት ርኢኻ ምኽአል እዩ፥ ናይ ሕይወት ሓቀኛ ትርጉምን ሓበረታን ምርአይ፥ ራእዩ ዘለዎ ህዝቢ ምዃና፥ አምላኽ አበይ ከምዝርከብ ምፍላጥ፥ ሓቀኛ ሓቅን ሕያውነትን ጽቡቕን ዝርከቦ ምፍላጥ እዩ። አብዚ እንርእዮ ኢየሱስ ንዝቐረበሉ ጸሎት ክምልስ ንርእዮ ማለት “ኪድ እምነትካ አባይ ስለ ዝአመንካ ድሒንካ አሕውያትካ ምሉእ ገራትካ” እናበለ አብኡ ዝአመነን ዝቐረበን እሞ ዝለመነን ዝረኽቦ ገሊጹ። ባርጢሜዎስ ብኡብኡ ረአየ አብ መገዲውን ሰዓቦ።
ሎሚ አብ ቅድሚ ኢየሱስ አሎና እንታይ ክገብረልካ/ኪ ትደሊ እንተ ዝብለና እንታይ ምበልና? አብ እምነት ዝተመስረት መልስዶ ምሃብና ወይስ ጌና አብ ዑረት ከሎና ካልእ ምለመና። እንልምኖ አብ አምላኽ ዘቕርበና ሓቀኛ ልመና ክኸውን ይግባእ። ለምኑ ክውሃበኩም ኳሕኩሑ ክኽፈተልኩም ኢሉና እዩ።
ምርአይ ከምዝስዕብ ገርዎ።
ባርጢሜዎስ ምስ ረአየ እንታይ ገሩ? ነታ ሓደ ሰብ ናይ ሓቂ ዝርኢ እንተ ኾነ ዝገብራ ገሩ። “ንኢየሱስ አብ መገዲ ስዒብዎ”። አብ መጀመርያ እዚ ዕዉር አብ ዘፈር መገዲ ኮይኑ ከም ዝልምን ዝነበረ ኢና ርኢና፥ ንኢየሱስ ጌና አይረኸቦን ነሩ። ንሱ ዕዉርን ድኻ ለማናይ፥ ዘይንቀሳቐስ አብ ሓደ ቦታ ኮይኑ ዝልምን እዩ ነሩ። አብ መወዳእታ ናይ እቲ ታሪኽ ግን ዝርኢ ሰብ ራእይ ዘልኦ አበይ ገጹ ከምዝኸይድ ጽቡቕ ገሩ ዝፈልጥ። ካብ ሕጂ ንድሓር ለማናይ ዘይኮነ ጽቡቕ ገሩ ዝርኢ። አብ ዘፈር መገዲ ኮይኑ ዘይልምን ናይ ሰባት ትኳቦ ዘይጥምት። ለማናይ አብ መገዲ ዘይኮነ ብመገዲ ዝኸይድ ኮይኑ ንርእዮ። ኢየሱስ አብ ትምህርቱ ንሱ “መገድን ሓቅን ሕይወትን” ከምዝኾነ ገሊጹ። እዚ መገዲ ከም ዝረአናዮ ንኢየሩሳሌም ዝወስድ እዩ ማለት ንሕማምን ሞትን ትንሣኤ ገጹ ዝወስድ።
እሞ ንርኢ ዘሎና ጠባይና አተሓሳስባና ምስ አምላኽ ዘሎና ርክብ ርኢና ንኽእል ዘሎና ወይስ ጌና አብ ዑረት ኢና ዘሎና። አብ ሕልናና አቲና ንፈትሽ ካብ ምርአይን ንኢየሱስ ካብ ምስዓብን ዓጊቱና ዘሎ ክንቅንጥጥ አብ መንበር ንስሓ ተቐሚጥና ክርኢ ሓግዘኒ ኢልና ንለምኖ። አብ ትምህርቲ እምነትና ክርኢ ዝኸአለ ሰባኺ ወንጌል ሰዓብ ክርስቶስ እዩ ዝኸውን። “ክርኢ እደሊ አሎኹ ዝብል ጸሎትና” ይዅን።
እዚ ዝሰማዕናዮ ታሪኽ ናይ እቲ ቅ. ማርቆስ ንሰማዕቱ ብሩህ ርድኢት እምነቶም አብ ክርስቶስ ክህልዎም ምእንቲ ከምኡ ንክርስቶስ ምምእማን ማለት እንታይ ማለት ምዃኑ ከምህሮም ዝቐረበ እዩ። ናይ ሓደ ክርስትያን አብ ሕይወቱ ክጕዓዞ ዘለዎ መገድን ሕይወትን ዝሕብር እውን እዩ።ከም ክርስትያን ትርጉም ሕይወት ክርድአና ዓይንና ክንከፍት አሎና። ክንርኢ እንተ ኸአልና ሓዲስ ራእይ ክህልወና እዩ ንኹሉ እንጉዓዞን እንገብሮን ከአ አብ ሓቀኛ ጉዕዞ ከም ዝኸይድ ክንገብሮ ኢና። ምስ ኢየሱስ አብ ኢየሩሳሌም ዝወስድ መገዲ ብብሩህ ራእዩን ሓቀኛ ነጻነትን ክንጉዓዝ ስንድዋት ክንከውን ይግብአና።
ኦ ኢየሱስ ወዲ ዳዊት ኃጢአተይ ክርኢ ሓግዘኒ ንበሎ።
ኣባ ንጉሠ ፍሥሓ


text:
ዕለት 20 ታሕሳስ 2019 ዓ.ም. ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ንወግዓዊ ምብጻሕ ሃገረ ቫቲካን ንዝኣተዉ ናይ ውድብ ሕቡራት መንግስታት ዓለም ጠቕላሊ ዋና ጸሓፊ ኣንቶኒዮ ጉተረዝ ተቐቢሎ ከምዘዘራረቡን ድሕሪ ዘካየድዎ ግላዊ ርክብን ዘተን ብሓባር ናይ ምስማዐ ርእየት መልእኽቲ ከምዘመሓላለፉ ልእኽቲ ጋዜጠይና ኣገልግሎት ክፍሊ ዜና ቫቲካን ረዲዮ ደቦራ ዶኒኒ ሓቢረን።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
ነቲ ኣብ ዓለም ዝረአይ ዘሎ ኣቑሳልን መከራን እናረኣና ከምዘይረኣና ኰይና ጐሲና ክንሓልፍ ዝከኣል ኣይኰነን፡ እቲ ዝረኣይ ኣቑሳልን መከራን ኵሉ ማንም ሰብ ሸለል ከይብልን ዘይተገዳስነት ንኸይርእይ ጻውዒት ዘቕብ ምዃኑ ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብ ዘመሓለፍዎ ናይ ምስማዐ ርእየት መልእኽቲ ገሊጾም፡ እቲ ዘመሕላለፍዎ መልእኽቲ ንሕልና ጻውዒት ዘቕርብ ዳርጋ ጸሎት ክበሃል እውን ዝከኣል እዩ፡ ኣብ ዓለም ማእለያ ዘይብሉ ኣብ ፊት እግዚኣብሔር ፍትሒ ዝብል ንብዓት ይውሕዝ ኣሎ፡ እቲ ናይ ቅዱስ ኣቦናን ናይ ውድብ ሕቡራት መንግስታት ዓለም ጠቕላሊ ዋና ጸሓፊ ኣንቶኒዮ ጉተረዝ ርክብ ኣብዚ ናብ በዓለ ልደት ኣብ ዘሰጋግር እዋን ብምዃኑ ዓሚይቕ ትርጉም ዘለዎ እዩ።
ቅልውላው ዓለም
ቅዱስነቶም ዕለት 20 ታሕሳስ 2019 ዓ.ም. ንጐሆ ጠቕላሊ ዋና ጸሓፊ ጉተረዝ ኣብ ሓዋርያዊ መንበሮም ተቐቢሎም ምስ ኣዘራረቡን፡ ጉተረዝ ካብ ቅዱነቶም ተፋንዮም ብናይ ቅድስቲ መንበር ናይ ወጻኢ ርክባት ጉዳይ ዋና ጸሓፊ ሊቀ ጳጳሳት ብፁዕ ኣቡነ ፓውል ሪቻርድ ጋላገር ምስ ዝተሰነዩ ምስ ናይ ቅድስቲ መንበር ዋና ጸሓፊ ብፁዕ ካርዲናል ፒየትሮ ፓሮሊን ከምእተራኸቡን ዝሓበራ ልእኽቲ ጋዜጠይና ኣገልግሎት ክፍሊ ዜና ቫቲካን ረዲዮ ዶኒኒ ኣስዒበ፥ ኣብቶም ዝተኻየዱ ርክባት እውን ኣብ ቀረባ እዋን ዝበዓል ዝኽሪ መበል 75 ዓመት ሕቡራት መግስታት ዓለም ቅዋሜ ኣብ ዝምልከት ርእሰ ጉዳይ እውን ምይይጥ ተኻይዱን እቲ ንሕቡራት መንግስታት ዓለም ቅዋሜ መሰረታዊ ምኽንያት ዝዀነ ብጥልቂ ክስትንተንን እቲ ብሕቡራት መግስታት ዓለም ዝተሓንጸጸ ተቐባልነት ዘለዎ መደብ ልምዓት ንምርግጋጽ ሰላም ኣብ ዓለምን ዝብሉ ናይቲ ውድብ መርሓ ግብርታት እውን ብዙሕ ዝሕሰበሉን ንትግባሬታቱ መገዲ ንምልላይ እቲ ዝኽሪ መበል 75 ዓመት ቅዋሜ ውድብ ሕቡራት መንግስታት ዓለም ዓቢይ ኣጋጣሚ ምዃኑ ኣብቶ ዝተኻየዱ ርክባት ከምእተቓልሔን ብዛዕባ ንግድ ሰብን ሓደስቲ ጊልያነትን ስደተይናታትን ተመዛበልንትን ብዛዕባ ምዝባዕ ከባቢ ኣየርን ምርጋፍ ኣጽዋርን ኣብ ዓለም ዝርአዩ ግጭታትን ንምውጋድን ማሕበራዊ ምርግጋእን ሕጹጽ ናይ ሰብኣዊ ሓገዝ ኣብ ዝምልከቱ ነጥብታት እውን ሰፊሕ ምይይጥ ከምእተኻየደ ገሊጸን።
በይናዊ ድሕነት የሎን
ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮን ጠቕላሊዋና ጸሓፊ ጉተረዝ ኣብ ዘመሓላለፍዎ ናይ ምስማዐ ርእየት መልእኽቲ፡ ሰብኣዊ ፍጥረት ናይ ኣጋጣሚ ፍልልያቱ ብዘየገድስ ናይቲ እንኰ ኣቦን ፈጣርን ደቅን ኣሕዋት ደቂ ሓደ ኣቦ ምዃኑ ከስተውዕልን እዚ ሕውነት’ዚ ኣፍልጦ ክረክብ ሓደራ ዝብልን በይናዊ ምድሓን ከምዘየለ ቅዱስነቶም ኣብ መልእኽቶም ኣተሓሳሲቦም፡ ስለ እቲ ኣብ ዓለም ዝረአይ ዘሎ ማእለያ ዘይብሉ ጸጋታትን ስለ እቶም ብናጻ ሕይወት ኣብ ምግልጋልን ሰብኣውነት ዝዓሰሎን ቅኑዕን ሕብረተሰብ ኣብ ምሕናጽ ሕይወቶም ስለ ዝስውኡን ስለ ዘገልግሉን አመስግን፡
ኣብ ፊት እቲ ዝረአይ ኢፍትሓውነትን ኢማዕርነን ኣብ ቅድሚ እቲ ዝረአይ ድኽነትን ዝስተይ ጽሩይ ማይን መግብን ዘድሊ መሰረታዊ ኣገልግሎት ክንክን ጥዕና ስለ ዘይረኽቡ ዝሞቱ ሕጻናት እናረኣና ከምዘይረኣና ጐሲና ክንሓልፍ ዝክኣል ኣይኰነን፡
ብሓባር ንናይ ዓመጽ መዓት ምቅላስ
ዝዀነ ይዅን ዓይነት ኣብ ልዕሊ ሕጻናት ዝፍጸም ዓመጽ ንምግጣም ንምውጋድን ዝግበር ጻዕሪ ኣብዚ ዝዛዘም ዘሎ 2019 ዓ.ም. ብዙሕ ምይይጥ ዝተኻየደሉ ማእከላዊ ርእሰ ጉዳይ ካብ ምዃን ሓሊፉ ንምብዳህ ዘድሊ መገድታት ዝተሓበረሉ እውን ክኸውን እንከሎ፡ ቅዱስነቶም ነቲ ኣብ ልዕሊ ሕጻናት ዝፍጸም ናይ ዓመጽ መዓት ብሓባር ምቅላስ ከምዘድሊ ኣተሓሳሲቦም፡ ብምኽንያት ዓመጽን ምዝባዕ ከባቢ ኣየርን ድኽነትን ሃገሮምን መሬቶም ሓዲጐም ዝስደዱን ተመዛበልትን ኣሕዋትና ቀረባ ምዃንን ኣብ ድጋፎም ክንርከብ ሓደራ ምስ በሉ፡ ዕለት 19 ታሕሳስ 2019 ዓ.ም. ኣብ ሃገረ ቫቲካን ምስ ስደተይናታት ኣብ ዘካይድዎ ርክብ ዝቐረበሎም ህያብ ትእምርቲ መስቀልን ኣድሕን ሕይወት ሰደርያን ብሓቂ ንዅላትና ናይ መጠንቀቕታ ደውል እዩ፡ እቲ ካልእን ካባይ ዝተፈልየ ከማይ ሰብ መጻእተይና ኰይኑ ክይተርፍ ዝብል መጠንቀቕታ እዩ ኢሎም፡
ኣብ ልዕሊ ሰብኣዊ ሕይወት ዝፍጸም መጥቃዕቲ
ግህሰት ሰብኣዊ መሰልን ክብርን፡ ምዝመዛን ኣብ ልዕሊ ገና እቶም ዘይተወልዱን ክንክንን ድጋፍን ሓልዮትን ዘድልዮም ሕጻናትን፡ ኣረጋውያንን ህሙማንን እናሓሰቡ፡ ኣብ ልዕሊ ሰብኣዊ ሕይወት ዝፍጸም ማእለያ ዘይብሉ ዓመጽ ክግታእ ጻውዒት የቕርቡ።
ኣይፋል ሃይማኖት ንመጋበርያ ዓመጽ ምጥቃምን ኣይፋል ኑክለሳዊ ኣጽዋርን
ሃይማኖት ንመጋበርያ ጽልእን ዓመጽን ጸቕጥን ኣኽራርነትን ጸንፈይናነትን ምጥቃምን ንስደትን ምዝብልናን ተነጽሎነትን ዝዳርግ ኣብ ፊት ህላዌ እግዚኣብሔር ዝፈስስ ተፈደየኒ ናይ ዝብል ገዓር ምኽንያት እዩ፡ እቲ ኣብ ዓለም ዝረአይ ድለባ በጽዋር ውግእን ኑክለሳዊ ኣጽዋርን እውን ኣብ ፊት ህላዌ እግዚኣብሔር ዝፈስስ ፍትሒ ዝሓትት ገዓር ምኽንያት እዩ፡
ኑክለሳዊ ኣጽዋር ምትቃም ጥራሕ ዘይኰነ ምውናኑ እውን ኢገብረ ገባዊ ተግባር እዩ፡ … ኣብ ልዕሊ መላእ ዘርኢ ሰብ ስግኣት እዩ፡ ኣብዚ እዋን’ዚ እውን ኣብ ዓለም ብዙሕ ኣቃልቦ ዘይግብረሎም ውግእን ምስሕሓባት ከምዘለዉን፡ ብዙሓት ንጹሓን ዜጋታት ንሞት ዝዳርጉን እዚ ኩሉ ኣዕናዊ ተግባር ይገታእ፡
ብዝሓ-ጐድናውነትን ስነ ሜላዊ ርክባትን
ሰላማዊ ዓለም ንምሕናጽ ኣብ መንጐ ሃገራትን ህዝብታትን ብብዝሓ ጐድናውነት ዝሳልጠ ኣብ ምትእምማን ዝጸንዔ ዘተን ኣገዳስን ግድነታውን እዩ፡ እዚ ኸኣ ናይ ዓለም ሓቆፍ ውድባት ግደ እዩ ክኸውን ዘለዎ፡ ብሓጺሩ እዚ ናይ ምርድዳእን ርክባትን መጋበርያ እዩ ክኸውን ዘለዎ፡ ሜላዊ ርክባት ኣብ ዘተን ብዝሓ ጐድናውነትን ኪደት ወሳኒ ምዃኑ ቅዱስነቶም የብርሁን እዚ ክደት’ዚ ክውን ክኸውን ይላበዉ።
መንእሰያት፡ ዘራእቲ ሰላምን ናይ ሰላም ሓነጽቲ ንኽንከውን ይሓቱና
ናይ ሓደ ሰብኣውነት ኣባላት ምዃንና ኣፍልጦ ምሃብ ዘድሊ ከምዝዀነ ነስተውዕል እቲ ካብ ወለዶ ናብ ወለዶ እናተሰጋገረ ዝመጸ እግዚኣብሔር ንኽንዕቅቦን ንኽንከናኸኖን ብግብኡ ንኽንጥቀመሉን ዝጸገወና ተፈጥሮ ዝኸናኸኑ ንዅን፡ ስለዚህ እዚ እቲ ኣብ ልዕሊ ምህድር ኢደ ሰብ ዝፍጽሞ ዓመጽን ብከላን ክውገድን ንመጻኢ ወለዶ ናይ እነመሓላልፎ ተፈጥሮ ሓለይቲ ንኹን። ደሓር ከይንጥዓስን ግዜ ከይሓለፈ እንከሎ ኵለንተናዊ ምሕዳርን ተግብርን፡
ናይ ብዙሓት መንእሰያት ድምጺ ጽን ንበል፡ እቲ ኣብ ዓለም ኣብዚ እዋን’ዚ ዝኽሰት ዘሎን ኩሉ ግምት ሂቦምን፡ ዘራእቲ ሰላምን ሓነጽቲ ሰላምን ንኽንከውን ይሓትቱና ኣለዉ፡ ስልጡንን ቅኑዕን ሕብረተሰብ ንኽንሓንጽን፡ በዓለ ልደት ተራ ገርሄይንናውነት ማለት ኣይኰነን፡ ኣብ ሕይወት ኣዚዩ ኣገዳስን መሰረትን ፍቕሪ ምዃኑ ዘዘኻኽረና እዩ!
ምስ በሉ ናይ ውድብ ሕቡራት መንስታት ዓለም ዋና ጸሓፊ ኣንቶኒዮ ጉተረዝ ብወገኖም ኣስዕቦም ኣብ ዘመሓላለፍዎ ናይ ምስማዐ ርእየት መልእኽቲ፥
ብሓባር ንሰላምን ሓድነትን
ኣብዚ ናዕብን ተርባጽን ጸገማትን ኣብ ዝርአየሉ ዘሎ ዓለም ብሓባር ንሰላምን ንስኒትን ንቑም፡ ቢሎም ነቲ ቅዱስ ኣቦና ኣብ መልእኽቶም ዝበልዎ ቅዉም ሓሳብ ኣቃሊሖም፡ ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብ ዓለም ንዘመሓላልፍዎን ዘተሓሳስብዎን ከይተሓልሉ ንዘቕርብዎ መልእኽቲ ተስፋን ሰብኣውነትን ኣመስጊኖም፡ ድኽነት ንኽንክይን ንኽውገድን ክብሪ ሰብ ክኽበርን ግልጺ ዝዀነ ግብረ ገባዊ ድምጺ ኢኹም፡ ስለ እቶም ገዛእ ርእሶም ናይ ምክልኻል ዓቕምን ብቕዓትን ዘይብሎም ተኣፈፍቲ ክፍሊ ሕብረተሰብን ሕጻናትን ስደተይናታትን ተመዛበልትን ድምጺ ኰይኖም ንዘነቓቕሕዎ ሕውነትን ሓልዮትን ኢማዕርነት ንኽገድን ምርጋፍ ኣጽዋር ክረጋገጽን ዘራኽብ ድልድል ክህነጽን ዛዕባ ክንክን ምህዳርን ዘቕርብዎ ጻውዒት ናይ ተስፋን ሰላምን መልእኽቲ ገሊጾም፡ እዚ ዅሉ ምስ ናይ ውድብ ሕቡራት መንስታት ዓለም ቅዋም ውሁድን ስኑይን እዩ ቢሎም፡ ድሕሪ እቲ ብዛዕባ ምዝባዕ ከባቢ ኣየርን ብከላ ኣየር ንብረትን ዝመኻረ ዓውደ ጉባኤ ተሳቲፎም ናብ ሮማ ከምዝመጹ ኣዘኻኺሮም፡ ኣየር ዝብክል ጋዝ ክሳብ 2050 ዓ.ም. ዘሎ ናይ ዓመታት ገደብ ከይህሉ ዝብል ሸቶ ዘንበረ ምዃኑ ኣዘኻኺሮም። ቅዱስነቶም እቲ ኣብ 2015 ዓ.ም. ኣብ ሕቡራት መንግስታት ዓለም ዋና ሕንጻ ዘካይድዎ ምብጻሕ ዝምስክሮ እውን፡ ናይቲ ውድብ ዕዮ ዝድግፉ ምዃኖም አመስግን ከምዝበሉ ዝሓበራ ዶኒኒ ኣስዒበን፥
እቲ ኣብ ዓለም ዝሰፍሕ ዘሎ ጽልእ ክውገድ ብርቱዕ ናይ ሓባር ጻዕሪ
ጠቕላሊ ዋና ጸሓፊ ጉተረዝ ንበዓለ ልደት እናሓሰቡ፡ ኣብቲ ጥንታዊ ክርስቲያን ዝዀነ ከባቢ ዓለም በዓለ ልደት ንምኽባር ዘይከኣል ዝገብሮ ተግባር ክፍጸም ምርኣይን ዘሕዝን እዩ፡ ናይቲ ከባቢ ማሕበረሰብ ክርስቲያን ጸጥታን ደሕንነትን ውሕስ እንተዘይኰነሉ በዓለ ልደት ከብዕል ከምዘይክእልን ኣብ ሙክራብ ዝቕተሉ ሰዓብቲ ሃይማኖት ኣይሁድን ኣብ መስጊድ ሰዓብቲ ሃማኖት ምስልምና ክቕተሉን ማሕበረ ክርስቲያን ኣብ ኣቢያተ ክርስቲያን ኣደዳ መጥቃዕትን ሽበራን ክዀኑን ምርኣይ ዘሕዝንን ዘቖጥዕን እዩ፡ እዚ ዅሉ ከይህሉ እቲ ኣብ ዓለም እናሰፍሔ ዝኸይድ ዘሎ ጽልእ ንኽውገድን ሕድ ሕዳዊ ምርድዳእን ምቅብባልን ምክብባርን ክህሉ ዝድግፍ ሰናይ ተግባር ኣገዳሲ እዩ፡ ኣብዚ መዳይ ቅዱስነቶም ዘበርክትዎ ዘለዎ ዓቢይ ግደን እቲ ምስ ናይ ኣል-ኣዝሓር መንበረ ጥበብ ዓቢይ መምህር ኣል-ጣይብ ብሓባር ሰብኣዊ ሕውነት ብዝብል ኣርእስቲ ዘውጽእዎ ናይ ሓባር ሰነድ ሓደ መረጋገጺ ምዃኑ ኣዘኻኺሮም ሕቡራት መንግስታት ዓለም ናይ ሃይማኖት መግለጺ መካነ ቦታ ዝዀነ ኵሉ ንምክልኻልን ናይ ጽልእ መደረታት ክይሁሉ ዝድግፉ ተግባራዊ መደብ ንምንቕቓሕ ክዓዪ እዩ ቢሎም፡ ርሑስ ናይ ሰላም በዓለ ልደትን ዝተባርከ ሓድሽ ዓመትን ተመንዮም ዘመሓላለፍዎ ናይ ምስማዐ ርእየት መእኽቶም ከምዘጠቃለሉ ኣፍሊጠን።


text:
“እንታይ ትደልዩ ኣለኹም?” ዮሃ.1፣38
ጎይታና የሱስ ክርስቶስ ነቶም ምስክርነት ዮሃንስ መጥምቕ ሰሚዖም ዝሰዓብዎ ቀዳሞት ደቀ መዛሙርቲ ‘እንታይ ትደልዩ ኣለኹም' ዝብል ኣገዳሲ ሕቶ ሓቲትዎም። እዚ ሕቶ እዚ ዝኾነ ንጎይታ ክስዕብ ዝደሊ ሰብ ክሕተቶ ዘለዎ ሕቶ እዩ። ጎይታ ነዚ ሕቶ እዚ ሰባት ንብዙሕ ዕላማታት ከም ዝስዕብዎ ስለ ዝፈልጥ እዩ
“. . . ኣብ ልቦናኻ ኣይትጸጋዕ” ምሳ.3፣5”
ቃል ኣምላኽ ኣብ መጽሓፍ ምሳሌ ብዛዕባ ምሉእ ትውክልትኻ ኣብ ኣምላኽ ምግባር ክዛረብ ከሎ ኣብ ልቦናኻ ኣይትጸጋዕ ይብል (ምሳ.3።5)። ኣምላኽ ኩሉ እንገብሮ ነገራት ብፍታውናን ብምሉእ ልብናን ክንገብሮ ስለ ዝደልየና ብዛዕባ ምውካል ጥራይ ዘይኮነ ብዛዕባ ምሉእ ምውካል ይዛረብ።
እግዚኣብሄር ነቶም ድኹማት ይሕግዞም
ዓለም ኣምላኽ ነቶም ንርእሶም ዝሕግዙ እዩ ዝሕግዝ ዝብል ብሂል ኣለዋ። መጽሓፍ ቅዱስ ግን ኣምላኽ ነቶም ንገዛእ ርእሶም ክሕግዙ ዘይክእሉ ከም ዝሕግዝ ይዛረብ። ንሱ ኣምላኽ ናይቶም ድኹማትን ሓጋዚ ዘይብሎምን እዩ። ንሱ ባዕሉውን ንርእሱ ከም ኣምላኽ ዘኽታማት፣ መበለታትን መጻእተኛታትን ይገልጻ። ኣብ
ቃል ኣምላኻዊት እምነት
እምነት ምስ ኣምላኽ ኣብ ዝህልወና ምምልላስ ኣገዳሲት እያ። ቃል ኣምላኽ ብዛዕባኣ ብዙሕ ንጹር ትምህርትታት ምሂሩ እኳ እንተኾነ ብዛዕባ እምነት ዘሎ ዝተፈላለየ ግጉይ ርድኢታት ግን ከምቲ ዝግብኣና ካብ ምዕባይ ከልኪሉና ይርከብ። ካብቲ ብዙሕ መግለጺታት ናይ እምነት ሓደ ኣምላኽ ከምቲ ዝበሎ ከም ዝኾነ ምእማን እዩ።
ምስማዕ ካብ መስዋእቲ ይበልጽ
ሰባት ንኣምላኽ ንምሕጓስ ዝተፈላለየ ነገራት ይገብሩ እዮም። ንኣምላኽ ከተሐጉሶ ምድላይን ምጽዓርን እኳ ጽቡቕ እንተኾነ ቃሉ ብምምርማር እንታይ ከም ዘሐጉሶ እንተ ዘይፈሊጥካ ግን ከምቲ ንንጉስ ሳኦል ዝገጠሞ እቲ ንዕኡ ንምሕጓስ ኢልካ ዝገበርካዮ ነገር ዘየሐጉሶ ክኸውን ይኽእል እዩ። ሳኦል ነቲ እግዚኣብሄር
እናወሰኽካ ምኻድ
ዝኾነ ህይወት ዘለዎ ነገር ካብ ዝተወልደሉ ጊዜ ጀሚሩ ክሳብ ዝተወሰነ ዕድሚኡ እናወሰኸ ክኸይድ ባህርያዊ እዩ። ኣብ ዝተወሰነ ደረጃ ድሕሪ ምብጽሑ ከኣ እናኣረገ ናብ ናይ ህይወቱ ፍጻሜ ይበጽሕ። መንፈሳዊ ህይወትና ከኣ ምስቲ እናወሰኸ ዝኸይድ ቀዳማይ ክፋል ህይወትና ይመሳሰል እዩ። ዝውስኽ እምበር ዝጎድል መንፈሳዊ


text:
ሸሞንተ አፍደገ መንግስተሰማያት -“ ትምህርቲ ብጽዕና”
1ይ ክፋል
“ብመንፈስ ድኻታት ዝኾኑ መንግስተ ሰማያት ናታቶም እያ እሞ፥ ብፁዓን እዮም” ማቴ.5:3
ሸሞንተ አፍደገ መንግስተሰማያት ኢልና እንጽውዖኦም እቶም አብ ወንጌል ማቴዎስ አብ 5:3-10 ተዘርዚሮም እንረኽቦ፡ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ብዛዕባ ትምህርቲ ብጽዕና ዝመሃሮም እዮም። አብዚ ምድሪ እዚ በዚ መንገዲ ጥራይ ኢና ሓደ ሕጉስ ዝኾነ ክርስቲያናዊ ሕይወት ክነብር እንኽእል: በዚ መንገዲ ጥራይ እና ሓደ ጥዑይ ሕብረተውሰብ ፈሪሃ እግዚአብሔር ዘለዎ ሕብረተስብ ክንምስርት እንኽእል። ብፍላይ ሎሚ ወዲ ሰብ ብትዕቢትን አንነትን ሓሚሙሉ አብዘለወሉ ግዜ ንግዚያዊ ህብትን ንዕብለላን አብ ዝሰርሓሉ ዘሎ ግዜ ነዚ መልእኽቲ ወንጌል እንተዘይተቐበለ ክሓዊ አይክእሊን እዩ።
አብዚ ምድራዊ ጉዑዞና ነቲ ክርስቶስ ንነፍሲ ወከፍና ዝሃበና ተልእኾ ብዝግባእ ክንፍጽም ጨውን ብርሃንን ኮይና ክንርከብ ብመንፈስ ድኻታት፡ ትሑታት ፡ለወሃት፡ መሓርቲ ኮይና ክንርከብ አለና። ነዚኦም ክርስቶስ አብ መስቀል ምልአት ከልብሶም ተረኺቡ። አብ ጎልጎልታ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ሓቀኛ ድኻ ኮይኑ ተረኺቡ፡ አብ ጎልጎልታ ሕያዋይ ፡ ጥሙይ፡ ንፍትሒ ክጸምእ ተረኺቡ፡ መሓሪ፡ ንጹሕ ልቢ፡ ገባሪ ሰላም፡ ምእንቲ ፍትሒ ክስደድ ተረኺቡ። ነዞም ብፅዕና ብምልአት ስለዝነበሮም ኸአ ብምልአት አብ ትንሣኤ እግዚአብሔር ዓቢ ክብሪ ሃቦ።
እዞም ትምህርቲ ብጽዕና እምበአር ንዓና ሕያባት አምላኽ ኢዮም። ሕይወትና ክቕይሩ፡ ክልውጡ አብቲ ዘለዓላማዊ መንግስቱ ሓጎስ ከሳተፉና ዝተዋህቡና መጋበሪ ኢዮም። “ድኅሪ እዘን መዓልታት እዚአተን ምስ ሕዝቢ እስራኤል ዝአተዎ ኺዳንሲ እዚ እዩ፦ ሕገይ አብ ውሽጦም ከነብር፥ አብ ልቦም ከአ ኽጽሕፎ እየ፥ አነ አምላኾም ክኸዊን እየ፥ ንሳቶም ድማ ሕዝበይ ኪኮኑ እዮም፥ አነ እግዚአብሔር ተዛሪበ አለኹ።” ይብለና ኤርሚያስ። ትምህርቲ ብጽዕና መግለጺ ናይቲ ንሕና ክንኮኖ ከነጥርዮ ዘለና ሓድሽን ሓቀኛን ፍትሓዊን ለዋህን ፈቃርን ልቢ ኢዩ። እቲ ሓቀኛ ምሥጢር እግዚአብሔር አቦ ዝገልጸሉና ኢዮም፡ ፈውሲ መንፈሳዊ ሕይወትና ኢዮም። ንምንታይ ከምዝተጸዋዕና ዝገልጹልና ኢዮም። እቲ ሓቀኛ መንፈሳዊን ሰብአዊን ብስለት ናይ ወዲስብ መግለጺ ኢዮም። ሰባውነት፡ ለዋሃትን ድንጋጸን ዝጎድለና ከአ እዚ ዕብየትን ብስለትን ዝለዝጎደልና ኢዩ።
ትምህርቲ ብጽዕና መጀመርታ ግላዊ ጸዋዕታ ውሽጣዊን ደጋዊን ንለውጢ ንኽንገብሪ ዝዕድሙ ኢዮም። ግን ከአ ማሕበራዊ ናይ ኅብረተስብ ጸወዕታ እዮም፡ ምኽኒያቱ ብዘይካልኦት ክነብሮም አይንኽእሎ ኢና። እዞም ትምህርቲ ብጽዕና እንብሎም ዘለና አብ ሕብረትሰብ ኢና ንነብሮም። አብ ሕብረተሰብ ሰላም፡ ፍትሒ፡ ሕውነት ንኸምጽኡ ኸአ ወሰንቲ እዮም። ”ብመንፈስ ድኻታት ዝኾኑ መንግስተ ሰማያት ናታቶም እያ እሞ፥ ብፁዓን እዮም” እዚ ቀዳማይ ትምህርቲ ብጽዕና እምበአር መሰረት ናይ ኩሎም እዩ። ከምቲ ሱር ናይ ሓደ ተኽሊ ነቲ ኩሉ ተኽሊ ጨናፍር ዝስከም እዚ ቀዳማይ ትምህርቲ ብጽዕና ከአ ንኹሎም ተሰኪምዎም ይርከብ።
አብዚ ወንጌልን፡ አብ ሓደ አማናይ፡ ናይ ክርስቶስን ምስጢረ ድኽነት አሎ። እዚ ነቲ መልእኽቲ ቅዱስ ጳውሎስ ዝብሎ ንኽንርዳእ መሰረታዊ መፍቲሒ ኢዩ፡ “ ጸጋ ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ትፈልጡ ኢኹም፥ንስኻትኩም በቲ ድኽነቱ ምእንቲ ኽትህብትሙ፥ ሃብታም ከሎ ምእንታኻትኩም ደኸየ። 2ቆሮ.8:9 መንፈሳዊ ድኽነት መፍጥሕ ናይ መንፈሳዊ ሕይወት፡ ናይ ቅድስና እዩ። እቲ አብ ቅድሚ አምላኽ ድኻ ዝኾነ ሰብ ጥራይ እዩ ጸጋ መንፈስ ቅዱስ፡ ግልጸት ምስጢረ አምላኽ ክቕበል ዝኽእል። ሓቀኛ ናይ መንፈስ ድኽነት ምንጪ ሓጎስ፡ ሰላም ኢዩ። ብነጻነት ከም እትነቢር ይገብረካ፡አብ ዙርያኻ ሰላም ከም እትዘርእ ይገብረካ። ብጽቡቕ ከም እትሕጎስ፡ ብሕማቕ ከም እትሓዝን ይገብረካ። ናይ ሕልና ሰብ፡ ብሰብአውነት ዝተማረኸ ሰብ ይገብረካ። ብብርሃን ክርስቶስ ከም እትመላለስ ይገብረካ። ስለዚ አብዚ “ሸሞንተ አፍደገ መንግስተ ሰማያት” ዘርእስቱ አስተንትኖና፡ እዚ ቀዳማይ ትምህርቲ ብጽዕና “ብመንፈስ ድኻታት ዝኾኑ መንግሥተ ሰማያት ናቶም እያ” ማቴ. 5:3 ዝብል ውሽጣዊ ድኽነት ክንለብስ ይዕደመና። እዚ መንፈስ እዚ ወይ እዚ ሕይወት እዚ አብ ልባትና እንታይ ከምዘሎ ፡ ገዛእ ርእስና ከም እንፈልጥ፡ ይገብረና። ብተወሳኺ ሓድሽ ጥምየት ጽምኢ ናይ አምላኽ ከም እነሕድር ይገብረና፡ አብዚ ግዜ እዚ ኢዩ፡ ሃብቲ፡ መግቢ ሳዕስዒት፤ መስተ፡ ብሓፈሻ ጣዕሚ ናይዛ ዓለም ሓጎስ ክህበና ከምዘይክል እንርዳእ። እንታይ ደአ በዚ መንፈስ ክነብር አብ ዝጀመርናሉ ግዜ እግዚአብሔር ይግለጸልና፡ እቲ ዘይንፈልጦ ካብ እግዚአብሔር ዝወጽእ ሓቀኛ መግቢ ይዕድለና።
ዝኸበርኩም ሕዝበ ክርስቲያን እዚ መንፈስ እዚ ንኽነቢር ማለት “ብመንፈስ ድኻታት” ማለት ትሑታት ኮይና ክንረክብ፡ ሓደ ዓሚቕ ተመክሮ ናይ ጸሎት፡ ርክብ ምስ እግዚአብሔር ኪንገብሪ ይግበአና። እዚ ብሓደ መዓልቲ ዝርከብ አይኮነን ወይ አብ ወርሒ ሓደ ግዜ አብ ጸሎት ብምስታፍ፡ አብ ሓደ ወርሒ ሓደ ሰንበት መስዋዕተ ቅዳሴ ብምስታፍ ዝርከብ ወይ ዝጭበጥ አይኮነን፡ እንታይ መዓልታዊ አብ ጸሎት ብምንቃሕ፡ ሰንበት ሰንበት አብቲ ስርዓተ አምልኾ ብምስታፍ እዩ ዝጥረ። ምኽኒያቱ አብቲ መዓልታዊ ምስ እግዜብሔር እንገብሮ ርክብ አባና ዘሎ አንነትን ትዕቢት ኃጢአትን ከም እንጠፍእ ይገብረና። ብዘይ ሓገዝ አምላኽ ንሕና ድኹማት ምኻን ክንርድእ ንርከብ። እቲ ሓቀኛ አምላኽ ክንፈልጦ ንጅምር። እቲ ድኻምነትና ብምፍላጥ ናብ ምስጢረ ንስሓ ከም እንቀርብ ይገብረና። እግዚአብሔር እንሰምዓሉን እንርእየሉ ብርሃን ይህበና፡ እዚ በቲ ቅዱስ ቃሉ ይፍጽሞ። ያዕቆብ እግዚአብሔር ድሕሪ ተዛሪቡዎ ንእግዚአብሔር ብስቕታ ክሰምዖ ከምዘለዎ ተረደኦ። “ብዛዕባ ብእዝነይ ሰሚዐ ነይረ፥ ሕጂ ግና ብዓይነይ እርእየካ አሎኹ። ስለዚ ንርእሰይ እፍንፍን አሎኹ፥ አብ ሓመድን ሓመኽሽትን ኮይነ ኸአ እንሳሕ አሎኹ፡”ያዕ. 42.5-6 ነዚ ክትብል የኽእለካ። ኢሳይያስውን ንእግዚⶊብሔር አብ ቤት መቅደስ ምስረአዮ፡ ሽዑ ድማ “ከናፍረይ ዝረኸሰ ኃጥእ ሰብ እየ፥ አብ ማእከል እቲ ኸናፍሩ ዝረኸሰ ኃጢእ ሕዝቢ ኸአ እነብር አሎኹ እሞ፥ ወይለይ። ንንጉሥ፥ ነግዚአብሔር ጎይታ ሠራዊት፥ በዒንተይ ርእየዮ እየ እሞ፥ ጠፋእኩ” በልኩ””
ሓዋሪያት ብተአምረታዊ መንገዲ ብትእዛዝ ጎይትኦም እቲ መርበቦም ክሳብ ዝብተኽ ዝደሊ ዓሳ ምስ ገፈፉ ጴጥሮስ አብ ብርኪ ኢየሱስ ተደፊኡ “ጎይታይ! አነ ኃት ሰብ እየ እሞ ካባይ ረሃቕ” ሉቃ. 5.8 ክብሎ ተረኽበ። አነን ንስኻትኩምን አብዚ ደረጃ ናይ ትሕትና እንበጽሕ ከምቲ አቀዲምና ዝበልናዮ ምስ እግዚአብሔር ዘለና ርክብ ምስዝዓሙቕ ጥራይ እዩ። ነቲ ስጋብ መስቀል ብትሕትና ዝተአዘዘ ክርስቶስ አብነቱ ክንክተል ንዕደም ። “አቱም ኹሉኹም እትጽ ዕሩ ጽሶር ዝኸበደኩም ፥ ናባይ ንዑ፥ አነ ኸአ ከዕርፈኩም እየ። አነ ለዋህ እየ፥ ልበይውን ትሑት እዩ እሞ፥ አርዑተይ ጽሩ፥ ካባይውን ተመሃሩ፥ ንነፍስኹም ከአ ዕረፍቲ ኽትረኽቡ ኢኹም። ከመይ አርዑተይ ልዙብ ፆረይ ከአ ፈኪስ እዩ።” ማቴ.11:29 እምበአር ብመንፈስ ድኻ ምኻን ማለት እንታይ ማለት እዩ፡ ብምልአት አብ ምሕረት አምላኽ ምውካል ማለት እዩ። ነቲ በጀካይ ሓንቲ ክትገብሩ አይትኽእሉን ኢኹም ዝብል ምኽሪ ክርስቶስ ሰሚዕካ አብ ግብሪ ምውዓል ማለት እዩ። ብቕልጽመይ ብቕልጽምና ዝብል ፈኸራ ገዲፍካ አባይ አባና ቅንጽም አምላኽ ኢዩ ዝሰርሕ ዘሎ ክንብል ክንክእል ይግበአና። እዚ ማለት ግና ቅልጽም ሸይጣንውን አባና ክሰርሕ ከምዝኽእል ክንፈልጥ አለና። ስለዚ አለሊና፡ መሚና ክንክእል። ብመንፈስ ድኻታት ምኻን ማለት ናይ ገዛእ ርእስና ወነንቲ ንሕና ዘይኮና እግዚአብሔር ምኻኑ ምፍላጥ ማለት እዩ።
እግዚአብሔር ነዚ ተግበርቲ ኮይና ክንርከብ ብአማላድነት ቅድስቲ ድንግል ማሪያም ይሓግዘና! አሜን
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር


text:
ኣብ ሃገረ ሆላንድ ዝርከብ ትራቨስ ፋውንዴሽን ዝተባህለ ብሕታዊ ንትርፊ ዘይሰርሕ ትካል ኣብ መርበብ ሓበሬታት ዓለም ትርጉም ቃላት ኾነ ምሉእ ሓሳባት ብቀሊሉ ክረኽቡ ንዘይክእሉ ቋንቋታት ናይ ትርጉም ኣገልግሎት ዝህብ መርበብ ሓበሬታ ኣብ ምድላው ዝነጥፍ ትካል እዩ።
እዚ ትካል ነዚ ናይ ትርጉም መርበብ ሓበሬታ ምድላው ብቋንቋ ትግርኛ ዝጀመረ ኽከውን ከሎ ካብ ካልኦት ኣቐዲሞም ዝተዳለው መርበብ ሓበሬታት ትርጉም ዝፈልዮ ቃላት ጥራይ ዘይኾነ ምሉእ ሓሳባት ንምትርጓም ዘኽእል ምዃኑን ቀጺሉ’ውን ብድምጺ (ዘረባ) ናይ ትርጉም ኣገልግሎት ዝህብ መርበብ ሓበሬታ ንምድላው መደብ ከምዘለዎ ይገልጽ።
ኣብዚ ሕጂ እዋን ነዚ መርበብ ሓበሬታ ንምድላው ዘድልይ ቃላትን ምሉእ ሓሳባትን ንምእካብ ሓደ ናይ ትርጉም ጸወታ ብምድላው ንኣገልግሎት ጀሚሩ’ሎ።
ብዛዕባ’ዚ ኣብ መጀመርያ ‘ዚ ወርሒ መጋቢት ዝጀመረ ‘ዘ ሴንቴንስ ሶሳይቲ’ (The Sentence Society) ማለት ማሕበረሰብ ምሉእ ሓሳባት ብዝብል መጸውዒ ዝጀመረ ጸወታን ዝዳለው ንዘሎ መርበብ ሓበሬታ ትርጉም ዝምልከት ምስ ክልተ አባላት’ቲ ጉጅለ ቃለ መጠይቕ ኣካይድና አለና።
ንአካያዲ ስራሕን ሓደ ካብ ተርጓምቲን ዝኾነ መንእሰይ ናሆም ብርሃነን ንዳይሬክተር’ቲ ትካል ኤሊሳ ግሎሪ’ያ።
አባላት እታ ጉጅለ ብዘይ ተሳትፎ እቲ ትግርኛ ዝዛረብ ማሕበረስብ እቲ ክበጽሕዎ ዝመደቡ ከምዘይከአል ብምሕባር ኩሉ ግዱስ ተዛራቢ ቋንቋ ትግርኛ ኣብቲ ዝካየድ ንጥፈታት ክሳተፍ ይዕድሙ።


text:
ኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ሶማል ኣገዳሲ ምምሕያሻት’ዃ እንተርኣየ ግጭት፣ደርቅን ድኽነትን እቲ ምምሕያሽ ቀፃልነት ንከይህልዎ ዓብዪ ፈተና ምዃኑ ሓድሽ ዝወጸ ፀብፃብ ሓቢሩ።
ኣብ ሶማል ንዝቐፀለ መግሃስቲ ሰብኣዊ መስላት ጠንቆም ተፈጥሮኣውን ሰብ ሰራሕን እዮም ክብል ሓድሽ ጸብጻብ ገሊጹ።ብናይ ኣል-ሸባብ ዝተመሓየሹ ቦምብታት፣ መጥቓዕትታት ድብያን ቅንፀላን ወታደራትን ሲቪላትን ይቕተሉ ኣለው። ኣብ መንጎ ሚሊሺያታት ናይ ዝተፈላለዩ ዓሌታት ዝካየድ ውግእ እውን ጠንቂ ሞት ሲቪላት እዩ።
ባሃሜ ቶም ያንዱጋ ኣብ ጉዳይ ሰብኣዊ መሰላት ሶማል ክኢላን ነቲ ሪፓርት ዝፀሓፈን እዩ።ብሰንኪ ድርቂ ሰባት መግቢ ንምርካብ ምስ ጥሪቶም ካብ መነባብርኦም ይመዛበሉ፣ስእነት እኹል መግቢ ህፃናት ንሕፅረት ኣመጋግባን ሞትን ከምዘቃልዖምን ድኽነት እናዓበየ ምኻዱ ንመላእ ማሕበረሰባት ኣብ ሓደጋ ምዝመዛ ከምዘውድቖምን እቲ ተንታኒ የጠንቕቁ።
“መንእሰያት ሶማል ኣብታ ሃገር ዕድላት ብዘይምርካቦም ግዳያት ነገድቲ ደቂ ሰባት ይኾኑ ኣለው።መብዛሕቲኦም፣ ኣብ ዝሓልፉወን ሃገራት ዳርጋ ኣብ ባርነት ይወድቁ።ናብ ኣውሮጳ ንምእታው ብማእከላይ ባሕሪን ምድረበዳ ሲናይን ኣዚዩ ሓደገኛ ጉዕዞ ይፍፅሙ።ዘይሕጋዊያን ኣስግርቲ ደቂ ሰባት ኣብ ቀረባ ንብዓሰርተታት ዝቑጸሩ ሶማሊያዊያን መናእሰይ ኣብ ናይ የመን ማያት ቀይሕ ባሕሪ ራሕሪሖምዎም ህይወት ብዙሓት ጠፊኡ።”
ኒያንዱጋ ግዳያት ጎዳእቲ ልምድታት ብምኳናን መሰል ደቂ ኣንስትዮ’ውን ከምዘሻቐሎ ይገልፅ።ኣብ ፆታ መሰረት ዝገበሩ ዓመፃት ብስርዓት ኣልቦ መናእሰይን ብዘይፍለጡ ዕጡቓትን ዝፍፀም ፆታዊ መግሃስቲ ብዘይተሓታትነት ቀፂሉ’ሎ ይብሉ።
ኣብ ልዕሊ ጋዜጠኛታትን ሰብ ሙያ መሓውራት ዜናን መጥቓዕትታት ይፍፀሙ ኣለው ክብሉ'ውን ይነቅፉ።መንግስቲ ሶማል ሕግታቱን ናይ ፍትሒ ስርዓቱን ሰብኣዊ መሰላት ብዝበለፀ ኽክበር ከሰርሕ እቲ ክኢላ ወሲኾም ፀዊዖም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
Radio Erena: 21 August 2019
ካብ ማእከላይ ባሕሪ ድሒኖም፣ ን18 መዓልታት ኣብ መርከብ ዝርከቡ 98 ስደተኛታት ትቕበሎም ሃገራት ስኢኖም ከምዝጸንሑ ኣብ ስጳኛ ዝመደበሩ ትካል ግብረ ሰናይ Open Arms ኣፍሊጡ።
እንተኾነ፣ ትማሊ ኣማስያኡ፣ ኣብ ላምፔዱሳ ክወርዱ ኢጣልያ ምፍቃዳ ይግለጽ ኣሎ።
እቲ ትካል፣ ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ብዘዋፈራ መርከብ ዘድሓኖም ኤርትራውያን ዝርከብዎም ስደተኛታት፣ ናብ ክሊ ማይ ኢጣልያ ከይትጽጋዕ ተኸልኪላ ከምዘላ ብምሕባር፣ መንግስቲ ኢጣልያ ናብ ስጳኛ ክትምለስ ክሓትት ምጽንሑ’ዩ ዝጠቅስ።
ስጳኛ ብወገና ነቶም ስደተኛታት ከምዘይትቕበል ኣፍሊጣ።
ኣብ መርከብ ንልዕሊ ክልተ ሰሙን ጸኒሖም ዘለዉ ስደተኛታት፣ ተስፋ ብምቑራጽ ገሊኦም እናዘለሉ ናብ ባሕሪ ይኣትዉ ከምዘለዉ እቲ ትካል ግብረ ሰናይ የመልክት።
ንክልተ ሰሙን ኣብ መርከብ ዝጸንሑ፣ 31 ቆልዑ ዘለዎም ልዕሊ 120 ስደተኛታት፣ ሽዱሽተ ሃገራት ኤውሮጳ ክቕበልኦም ከምዝተሰማምዓ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢጣልያ ጁሰፐ ኮንተ ቅድሚ ራብዕቲ ምጥቃሱ ይዝከር።
ኢጣልያ፣ ነቶም ትሕቲ ዕድመ ቆልዑ ክትቅበሎም እንከላ፣ ነቶም ዝተረፉ ግና ናብ ካልእ ሃገራት ክግዕዙ’ያ ክትሕብር ጸኒሓ።
ኣብዚ ዝሓለፈ ሰለስተ ቅነ፣ ካብ ገማግም ባሕሪ ሊብያ ካብ ዝተበገሳ ጀላቡ ዝደሓኑ፣ ብዙሓት ኤርትራውያን ዝርከብዎም ኣስታት 500 ስደተኛታት፣ ዝቕበልኦም ሃገራት ስኢኖም ኣብተን ዘድሓንኦም መራኽብ ከምዝርከቡ ክግለጽ ጸኒሑ’ዩ።
ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ፣ ኣስታት 300 ስደተኛታት ዝጸዓነት ጃልባ፣ ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ብምጥሓላ፣ መብዛሕቶም ኤርትራውያን ዝኾኑ 150 ሰባት ሞይቶም’ዮም።
ድሕሪ’ዚ ሓደጋ’ዚ፣ ሓያሎ ትካላት ግብረ ሰናይ መራኽብ ብምውፋር፣ ህወይት ኣብ ምድሓን ተዋፊረን እኳ እንተለዋ፣ ዝቕበልኦም ሃገራት ኣብ ምርካብ ግና ከቢድ ብድሆ ገጢሙወን ይርከብ።
ሊብያ ብወገና፣ ካብ ገማግም ባሕራ ዝተበገሱ ልዕሊ 300 ስደተኛታት፣ ኣብዚ ዝሓለፈ ሰሙን፣ ከምዝሓዘቶም ኣቐዲሙ ተገሊጹ’ዩ።
=======================


text:
ቀ/ሚንስተር ኢትዮጵያ ኣቢይ ኣሕመድ፡ ንፕረሲደንት ክልል ኣምሓራ ዝነበረ ኣቶ ገዱ እንዳርጋቸው፡ ሚንስተር ወጻኢ ጌሩ ክሸሞ ከሎ፡ ንፕረሲደንት ኦሮሚያ ዝነበረ ለማ መገርሳ ድማ ምንስተር ምክልኻል ጌሩ ሸይምዎም። ሚንስተር ምክልኻል ዝነበረት ዓይሻ መሓመድ ድማ፡ ሚስንተር ህንጻን ልምዓትን ኮይና ተሸይማ`ላ።
ዲረክተር `ተበግሶ-ጉዳይ ኣፍሪቃ` ዝተባህለ ማህበር ኣቶ ክቡር ገና፡ እቶም ቀንዲ ኣንቀሳቐስቲ ለውጢ፡ ናብ ፈደራል መንግስቲ ምምጽኦም፡ ንቀዳማይ ሚንስተር ኣቢይ ኣሕመድ ዝያዳ ሓይሊ ከምዝኾንዎ ይገልጽ። ንሱ ኣተሓሒዙ፡ እዚ ድሕሪ`ቲ ኣብ`ዚ ሰሙን`ዚ ዝተኻየደ ጉባኤ ኢህወደግ ዝመጸ ስለዝኾነ፡ ምቅርራብ ክልታት ኣምሓራን ኦሮሞን ዘንጸባርቕ ክኸውን ከሎ፡ በቲ ካልእ ወገን ድማ፡ ክልል ትግራይ ካብ ክፍፍል ስልጣን ዝያዳ ዝረሓቐሉ ኩነታት ዘርኢ `ዩ ይብል፡-
ምሉእ ጸብጻብ ኣብ`ዚ ምስማዕ ይክእል፡


text:
ነቲ መግለጺ ዘውጽአ ጉጅለ ሕወሓት፡ ብምኽንያት ለውጢ፡ ረብሕኡ ዝተቛረጾን፡ እቲ ዝነበረ ግፍዒ ንኽምለስ ዝምነ ዘሎን`ዩ` ኢሉ ኣቶ ንጉሱ ጥላሁን ሓላፊ ፕረስ ቤት-ጽሕፈት ቀዳማይ ሚንስተር. ኢትዮጵያ
ኣብ ኢህወደግ ዘለዉ ውድባት ናብ ሓደ ክውሃሃዱ ንምግባር ዝግበር ዘሎ ኣካይዳ፡ ንኢህወደግ ዝብትንን፡ ካብኡ ሓሊፉ`ውን ሃገር ዘፍርስ ኣካይዳ`ዩ ክብል ሕወሓት ተቓዊምዎ`ሎ።
ማእኸላይ ኮሚቴ ህወሓት ን7 መዓልታት ዘካየዶ ኣኼባ ድሕሪ ምዝዛሙ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ዓዲ ንምምራሕ ሓላፍነት ዘይተዋህቦ ሓዲሽ ፓርቲ ክምስረት`ዩ ዝግበር ዘሎ ኢሉ።
ነዚ ምላሽ ዝሃበ ቤት ፅሕፈት ኢህወደግ ብወገኑ፡ እቲ ውህደት፡ ሃገራዊ ሓድነት ዝፈጥር ሙኻኑ ዘካየድናዮ መፅናዕቲ ዘርኣዮ`ዩ ይብል::
እዚ መግለጺ`ዚ ካብ`ቲ ነቲ ለውጢ ዝቃወም፡ ንህዝቢ ዘይውክል ኣካል ዝወጸ`ዩ ዝበለ ኣብ ቤት-ጽሕፈት ቀዳማይ ሚንስተር ሓላፊ ፕረስ ኣቶ ንጉሱ ጥላሁን፡ “ነቲ መግለጺ ዘውጽአ ጉጅለ፡ ብምኽንያት ለውጢ፡ ረብሕኡ ዝተቛረጾን፡ እቲ ዝነበረ ግፍዒ ንኽምለስ ዝምነ ዘሎን`ዩ ኢሉ። ኣተሓሒዙ፡ ሕወሓት ብዛዕባ ውህደት ኢህወደግ ኣመልኪቱ ኣውጺእዎ ዘሎ መግለጺ፡ ካብ`ቲ ንዓመታት ዘንጸባርቖ ዝነበረ መርገጺኡ ዝተፈለየ`ዩ ኢሉ።
ሙሉጌታ ኣፅብሃን እስክንድር ፍሬውን፡ ዝለኣኽዎ ጸብጻብት ኣብ`ዚ ምስማዕ ይክኣል፡-


text:
ድጋፍ ንሓድነት
ሕብረት ኣንጻር ዓሌትነትን ፋሺስትነትን
ግዜ የብልናን። ግና አቲ ሓድነት ዝሕተተሉ ግዜ መሪጽካ ዝውሰን ኣይኮነን። አዚ ጻውዒት ንነፍሰ ምክልኻልን ን ሓደነትን እዩ – ኣብ ሳክሰንን ክንዮን። ዓለም ንምድሓን ነፍስና ክንከላኸል ኣለና። ኣብ ሓደሽቲ ናይ ዑቕባ ሕግታትን ሃገራዊ ዓሌታውነት ዝውድቡ ፓርቲታትን ንናዚ ዝምውሉ ትካላትን ተስፋ ከነንብር የብልናን። አቶም የማናውያን አንታይ ክገብሩ ከምዝኽእሉ ከርእዩና አንተደልዮም፡ ንሕና ሓድነትናን ኣብዚ እንታይ ይፍጸም ከምዘሎ ከምዝተረድኣናን ከነርእዮም ኢና። ሂወትካን ህላውነትካን ምክንኻል አንታይ ሙኻኑ ንፈልጥ ኢና። ካብ ሞንጎና ን ብዙሓት እዚ ሓድሽ ኣይኮነን። ተስፋ ኣይንቖርጽን ኢና።
ስለዚ ኣብ ሳክሰንን ኣብ ካልእን ኣለና። ሎምን ጽባሕን መጻኢን ድማ ኣለና። አዚ ዘይመችኦ ድማ ክለምዶ ኣለዎ። ነዚ ክዕንቕፍ ዝደሊ ድማ ዓቢ ፖለቲካዊ ዋጋ ክኸፍል እዩ፡ አቶም ኣብ ዶባት ናይ ኤውሮጳ ዝሞቱ፡ አቲ ተኸታታሊ ብናይ ብመንግስቲ ዝምወል ናይ ናዚ ቕትለትን፡ መቑጸሪ ዘይብሉ መጥቓዕቲ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታትን ካምፕታቶምን፡ አቲ ጥርዝያታት፡ አቲ ዓለማዊ ምትካል ናይ መኸዘኒን መጥቓዕቲ ኣብ ልዕሊ ናይ ተደናጋጽነት ንጥፈታትን ናይ ባሕሪ ምድሓንን ጸረ ፋሺስትነትን። አቲ ዋጋ ምፍልላይን ምጉናይን (መሰል ምግሃስን) ሓጹርን ዓመጽን አዩ። አቲ ዋጋ ፋሺስትነት ናይ ሕብረተሰብ ከምቲ ኣብ ሳክሰን ሳዕሪሩ ዘሎ አዩ። ነዚ መስርሕ ደው ከብል ዝደሊ፡ ኣብ Whal-O-Mat ከንቱ ኣማራጺ ካብ ምፍታሽ ኣብቲ ሓያሎ መብዛሕትኡ አዋን ዘይረአ ናይ ስደተኛታት ታሪኽን፡ ኣንጻር ፋሺስትን መዓልታዊ ናይ ተደናጋጽነት ቓልሲን ከቶክር ኣለዎ። ተእኽሎ ናይ ካልእ ዓለም ድማ ኣብዚ ይጅመር፡ ቐጻሊን ኣብ ኩሉን። አታ ብርሃን ንውላዓ፡ አቲ ድምጺ ድማ ነልዕሎ፡ ሳክሰን ኣብ ሓደ አዋን ካብቲ ብዙሓት ዝሓስብዋ ዝኸፍአትን ዝሓሸትን አያ።
አቲ ጸገም ስደት ኣይኮነን
ብዛዕብኦም ንዛረብ፡ ግን ብዙሕ ኣይኮነን። ስደት ዘይኮነስ አቲ ዝስፋሕፋሕ ዘሎ ፋሺስትነት እዩ እቲ ጸገም። ኩነታት ናይ ብዙሕ ክፋል ናይ ሳክሰን ዑና ናይ ናይ ሕሉፍ ጀርመን ኣይኮነን ወይ ድማ ሓደጋ ናይ ንቡር ኣይኮነን። እቲ ኩነታት ክኸውን ዝኽእል ንኩሉ ዝትንክፍን ዝምልከትን መጻኢ እዩ። እቲ ኣብ ገለ ከባቢ ምሸት ኣብ ጎደና ክትንቐሳቐስ ትፈርሆ፡ ዓሌትነት ኣብ ቤት ትምህርታት፡ ዘይተኣማንነት ኣብ መንግስቲን ትካላት መንግስቲን፡ ኣብ ሳክሰን ብዓሌታውነት ጀሚሩ ደው ዘይብል ናይ ሶሺያል ጎነጽ ኣኽሪሩ ይርከብ። ናቱ ምስክር ድማ ጎነጽ ኣንጻር ሰማይቲክ (antisemitischen) ኣብ ከሚንትዝን ካልእን፡ ወፈራ ናይ AFD ኣንጻር ናይ ሶሽያል ትካላት፡ ትያትርን ናጻ ስነ ጥበብን፡ ጎነጽ ኣንጻር ፈሚኒስምን ቓልሲ ናይ LGBTQ ሰባትን። ከምኡ ውን ዝርዝር ናይ ናዕቢታት ፡ ናይ ሓዊ ሰልፍታት፡ጎነጽ ብ ሓገዝ ናይ ፖሊስ ነዊሕ እዩ፡ Heidenau, Freital, Wurzen, Zwickau ድሕሪ Chemnitz ኩሉ ጉልባብ ተቐሊዑ።
ብ Ministerpräsident Kretschmer ናቱ መንግስቲ CDU ን Verfassungsschutz ን ተቓሊሉን ከምዝጽወር ተጌሩን። አቶም ናይ ቐደምን ናይ ሕጅን የማናውያን (Rechte) ግን “ግዱሳት ጌጋታት” ዘይኮኑስ ፍርሒን ራዕዲን ዘጋውሑ እዮም። ንዓና ነቶም ስደተኛታት፡ ጸረ ፋሺስት፡ ባህሊ ናይ መንእሰያት፡ ፈሚኒስት፡ ስነጥበባውያንን ይደፍኡናን ይቐትሉናን ይጸልኡናን። ንሕና ካብኦም ዝተፈለና
ወይ ድማ ፍርሒ ካብ ካልኦት ስለዘይብልና ይጸልኡና። ዝተዓብሱ ማሓበራት ናይ ስድራቤታት፡ ናይ ሃገርን ናይ ኩባንያን ዘቕርብዎ ሕቶታት ይጸልኡን ነቲ ሕብረተሰብ ናይ ብዙሓት ድማ ጸላኢ ይገብርዎ ኣብ ክንዲ ነቲ ዕብለላ ናይ ውሑዳት። አቲ ብዛዕባ ዘይማዕርነት ናይ ደቒ ሰባት ዝዛረብዎ ድማ ብሓደገኛ መገዲ ውጽኢታዊ እዩ፡ አዚ ድማ ሮቓሒታት ናይ ሕብረተሰባዊ ደረጃን ምዝመዛ ብዓሌታዊን ጾታዊን መስርዕ የስዕብ። አቶም ናይ ቐደም፡ ሕጂን ናዚ ድማ አዚ ኩሉ ግዜ ዘካብበና ዘሎ ኣኽራርነት እዩ። ሓያላት ብጾት ድማ ኣለውም፡ አቲ ሓድሽ ፋሺስትነት – ኣብ ሳክሰን፡ ፖላንድ፡ ኢጣልያ፡ ብራዚል ወይ ድማ ሃንጋሪ – ካብ ሰማይ ዘይኮነ ወሪዶ፡ ካብ ላዕሊ እዩ ተናኺሱ። ኣብ ኩሉ የማናውያን፡ ናይ እንዳ ጸጥታን መንግስቲን ኣካላት ናይዚ ብታሕቲ ዝቕበል ሓድሽ የማናዊ ኢኮኖሚ። ስለዚ ድማ ንብል ንሕና ክንድግፎ ዝግብኣና ጥዑይ ሕብረተሰብ የለን። አቲ ንቡር ወይ ኣብ ንቡር ኩነታት ዝርከብ ሕብረተሰብ አቲ ዓለም ናይ ጥርዝያን ሃገራዊ ዓሌትነትን ኣድልዎን ሞት ኣብ ማእከላይ ባሕሪን ንተደናጋጽነት ከም ገበን ምርኣይን እዩ።
ወስን – ሓድነት ደግፍ!
አዚ ኩሉ ኣይኮነን – ብዛዕባና ንዛረብ ኣለና። ኩሉ ግዜ ኣዝዮም ብዙሓት ኣለዉ መዓልታዊ ኣንጻር ዛይት ጋይስትን የማናውያን ዕብለላን ዝቓለሱን ዘይምብርከኹን። ንድሕሪት ዘይብሉን መሰሎም ዝሓቱን። ኣብ Bautzen, Döbeln, Zwickau, Chemnitz, Plauen, Borna, Görlitz, Ostritz, Dresden, Leipzig ን ካልእን፡ ካልኦት ኣለው ማዕጽኦም ዘርሕዉን የእዳዎም ዝዝርግሑን። ሓድነት ናይቶም ሓሓንሳብ ኣብ መጻብቦ ዝርከቡ ግን ካብ ነዊሕ እዋን ዘይተሰዓሩ። ሂወቶም ኣብዚ ካብ ዓሰርተታት ዓመታት ትርከብ፡ ኣብ ካልእ መንገዲ ካብ ናይ የማናውያን ጭካነ። ኣብ ኩሉ ኣለዉ ታሪኽ ናይ ዘይደኽሙ ስደተኛታትን ኣክቲቪስትን። ታሪኽ ናይ ነፍሲ ወከፍ ካባና፡ አቶም ነዚ ኩሉ ሰጊርና ነብስና ከየትሓትና ወይ ከየባረርና ዝተዓወትና።
ናይ መንበሪ ቦታ ጠለባትን ናይ መንበሪ ግዴታታትን አንተዘይክልከል ኔሩ ብዙሓት ካባና ቕድሚ ነዊሕ እዋን ነዚ ምገደፍናዮ። ብዙሓት ክጸንሑ ስለዘለዎም ጸኒሖም። ዋላኳ ጸቕቲ ወይ ምፍርራህ እንተሃለዉ፡ ኣብዚ ብዙሓት ኣለዉ ንባዕልኻ ነብስኻ ምውዳብ፡ ሓቦኛ ኣንጻር ፋሺስትነትን ንጡፍ ሲቪላዊ ሕብረተሰብን ብንጹር ዝዛረቡ። ኣብ ሳክሰን ውን ነፍሲ ወከፍ ክውስን ይኽእል። ኣብ ናይ ምርጫ ጥራይ ዘይኮነስ ኣብ ዝኾነ መዓልቲ። ናትና መርገጺ ንዝመጽእ ድማ እዚ እዩ። ብተወሳኺ ሓደ መንግስቲ ናይ AFD ካብ ናይ የማናውያን ጭፍራ ከይፍጠር ወይ ከይስራሕ ንከላኸል – እዚ እቲ እንተወሓደ ሕጂ ወይ ብሕጂ ክኸውን ዝኽእል እዩ።
ቕድም ቐዳድም ብርዱእ ክንጅምር፡ ምድጋፍ ናይ ሓድነት ወይ ተደናጋጽነት ፡ ብሓባርን ብሓድሽ ሕብረታትን። ሓድነት ልዕሊ ሓደ ቓል እዩ። ሓድነት እቲ ዝጸበቐ ዝምድና ናይ ዓለም እዩ። ሓድነት ማለት ዝተፈላለየ ታሪኻትና ንናይ ሓባር ቓልስና ዕንቕፋት ኣይኮኑን ማለት እዩ። ብኣንጻሩ እቲ ድሌት ኣብዚ ናይ ሓባር ቓልሲ ልዕሊ ናይ ተስፋ ቑርጸት ግብሪ እዩ። መበገሲ ናይ ዓቢ ምሕዝነት ክኸውን ይኽእል እዩ። ምሕዝነት ናይ ነብሰን ዝውድባ ጉጅለታትን ተበግሶታትን፡ ኣፈንን ሂወተንን ክውግድ ዘየፍቕዳ ጉጅለታት፡ ዝኸውን ክዛረባ ነብሰን ዝኣምና ጉጅለታት፡ ድድሕሪ ናይ የማናውያን ዘይጎያን፡ ብኣንጻሩ ንዕኡ ዝምክታን። ንሕና ልዕሊ እቲ ንሓስቦ ኢና።
ነዚ ዝስዕብ ንጽውዕ
– ንሓደ ሓባራዊ ናይ ምሉእ ጀርመን ቐጽሪ ብዘይምቐል ሰላማዊ ሰልፊ ን ዕለት 24.08 ኣብ Dresden!
ሓድነት ንደግፍ – ሕብረት ኣንጻር ዓሌታውነትን ፋሺስትነትን! Solidarität verteidigen – United Against Racism & Fascism!
– ንሓደ መጋብኣያ ኣብ Chemnitz ንዕለት 1.-3 ሕዳር ፡ ንሕና ሓሳብ(ድምጺ) ናይቲ ግዳይ ናይ NSUን ድምጺ ናይ ስደተኛታትን ቓልሲ ኣንጻር እቲ በደለኛ ወይ ገበነኛ ከነቕርብ ኢና። ክንኸስስ ኢና!
– ንናይ ተደናጋጽነት ፕሮጀክትታት ኣብ ምብራቕ ጀርመን ሓገዛት ንምእካብ። Put your money
where your mouth is! TBA!
– ንምሕዝነት ናይ ጸረ ፋሺስትን ጸረ ዓሌታውነትን ስደተኛታትን! ብሓባር ክቓለስ ዝደሊ ክፋለጥ ኣለዎ! ብሓንሳብ ይኸውን፡ ድራር ይሰርሕ፡ ኮንሰርትታት፡ ኣብ መዕቖቢ ስደተኛታት ይራኸብን ብሓንሳብ ይውደብን – ኣውቶቡሳት ን ዕለት 24.08 – ካብ ሳክሰንን ካብ ምሉእ ጀርመንን!
– ንምትእኽኻብ፡ ንምርኻብን ንተበግሶ ናይ ባዕልኻ ምውዳብን ጸረ ፋሺስትን፡ ናይ ስደተኛታትን ናይ ጸረ ዓሌትነትን ምድጋፍ።
– ናይ ሳክሰን CDU ወይ ድማ ካልእ ፓርቲ ምስ AFD ልፍንቲ ንከይገብድ ንምቕዋም።
– ን ናይ ዕለት 28.07 ናይ ድረስደን ርክብ፡ ናይ ሓባር ናይ ሰላማዊ ሰልፊ ፕላን ዝግበረሉን ዝምደበሉን።


text:
ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ደቂ ተባዕትዮ(ዓበይቲ): ሎሚ ቀትሪ: ኣንጻር'ታ ኣብ 2017 ሻምፕዮን ሴካፋ ዝኾነት ሃገራዊት ጋንታ ኬንያ ኣብ ዘካየደቶ ግጥም ፍርቂ ፍጻመ: 4-1 ተዓዊታ ንዋንጫ ሓሊፋ`ላ።
ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ፡ ብኣቤል ሰለሙን ፡ ብሮቤል ኪዳነ ፡ ብሚካኤል ሃብተ ሰለስተ ሸቶታት ዘመዝገበት ክትከውን ከላ፡ ሓንቲ ድማ ኦስካር ዋማልዋ ዝተባህለ ናይ ኬንያ ተጻዋታይ ናብ ጋንትኡ ሸቶ ብምእታው፡ ኤርትራ ብ4-1 ስዒራ ናብ ፍጻመ ክትሓልፍ ክኢላ`ላ።
ብፍላይ ተኸላኻላይ ጋንታ ኤርትራ ኣቤል ሰለሙን ካብ ከባቢ ፍርቂ ሜዳ ቀሊዑ ዘመዝገባ ጎል ንብዙሓት ከም ዝገረመት ነቲ ጸወታ ዝተዓዘበ ጋዜጠኛ ስፖርት ኣማኑኤል ኣልኣዛር ምስ ድምጺ ኣሜሪካ ኣብ ዝገበሮ ቃለ-መጠይቕ ሓቢሩ`ሎ።
ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ኤርትራ ሓሙስ ምስ ሃገራዊት ጋንታ ኡጋንዳ ንዋንጫ መን ጨበጠ ክትገጥም ኢያ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ሞራላዊ ጠባያትና ንመላእ ሕብረተሰብ ከነመሓላልፈሉ ይግባእ
ሞራላዊ ጠባያትና
ነፍስወከፍ ሃይማኖት ካብ ካልእ ሃይማኖታት ዝፍለየሉ ናይ ገዛእ ርእሱ መለለይ ጠባይ ኣለዎ። ኣብ ምስልምና ዝተወሰነ እሞ ብተደጋጋሚ ብኣመንቱ ዝትግበር ቅጥዒ ተግባራት ከምዘሎ ፍሉጥ እዩ።ብተወሳኺ ኣብ መንጎ ሰዓብቲ ምስልምና ገለ ገለ ወግዕታት ዝውቱር ኮይኑ ምስቶም ዘይኣስላም ዝምድና ዘይብሉ ከምዘሎ ኻኣ ምግንዛብ የድሊ።ግን ሞራላዊ ጠባያት ናይ ምስልምና ኣብዚ ሓጺር ደረት ዝተሓጽረ ኣይኮነን።ግን ንሰፊሕ ዝኾነ መዳያት ዘጠቓለለ እዩ።
ኣስላማይ ጽቡቕ ጠባይ ኣማሊኡ ክኸይድ ሓላፍነቱ ከምዝኾነ ብዘይ ምርሳዕ ምስቶም ዘይኣስላም ዜጋታት ደቂ ሃገሩ ብጽቡቕ ጠባይን ኣቀራርባን ክቐርብ ብእስልምና ይሕተት።ነፍስወከፍ ኣስላማይ ምስቶም ዘይኣስላም ፍትሓዉን ሓቀኛን ክኸዉን ኣገዳሲ እዩ።ብተዛማዲ እዉን ጽቡቕ ጠባይ ከም ዘካት(ምጽዋት) ምሃብን መብጻዓኻ ምሕላዉን ይቕረ ምባልን ከምኡዉን ለውሃትን ምትሕግጋዝን እዚ ዝተጠቕሰ ጠባያት ምስ ኣስላም ኮይኑ ዘይኣስላም ኣብ ዝካየድ ምቅርራብ ኣብ ግምት ብምእታው ብሓደ መልክዕ ክትግበር ይግባእ።


text:
ኣብ ጎደናታት ዋና ከተማ ክፍለ ግዝኣት ጆንግሊ ከተማ ቦር እቲ እንኮ ድምፂ ፅምዋ እዩ።
ሓደ ህፃን ኣብቲ ዕዳጋ ዝነብረ ሎሚ ግን ዝፈራረሰ ከባቢ ገለ እንተረኸበ ሃሰው እናበለ ይርአ።ጥር ዝብል ዝብላዕ ነገር ግን የለን።ኣሞራ ኣብ ሰማይ ኮለል እናበሉ ይርኣዩ።
ፀጥ ኣብ ዝበለ ካልኢ ኽፋል እታ ከተማ ብጃምላ ሰባት ዝቕበርሉ ጉድጓድ ናይ ዝኽዕቱ ሰባት ድምፂ ጥራሕ ይስማዕ።
ብዓል ሙያ ሕጊ ዝኾነ ማይክል ሜይን ናብታ ከተማ ተመሊሱ ዝርኣዮ ንምእማን ኣይክኣለን።ሰባት ተሓሪዶም፣ነዲዶምን ሬስኦም በስቢሱን።ክልተ ሽሕ ዝኸውን ዝበሎም ሬሳታት ንምእካብ ኣብታ ከተማ ልዕሊ ክልተ ሰሙን ከምዘሕለፈ ይገልፅ።
ብዛዕባ እቶም ዝተቐተሉ ሰባት ዝኾነ ነገር ንምፍላጥ ወሲኑ ከምዝመፀ ብምግላፅ ኮይኑ ዝረኸቦ ግን ከምዚ ይብል።’’ንርእሶም ክከላኸሉ ዘይእኽሉ ከምዝተቐተሉ እየ ተዓዚበ።ደቂ ኣንስትዮ፣ህፃውንትን ኣካለ ስንኩላንን እዮም ተቐቲሎም’’ይብል።
እቲ ውግእ ኣብ ወርሒ ታሕሳስ ኣብ መንጎ ናይ ደቡብ ሱዳን ፕሬዝዳንት ሳላቫ ኪርን ምኽትል ፕሬዝዳንት ዝነበሩ ሪክ ማቻርን ብዝተፈጠረ ናይ ስልጣን ቅልስ ጀሚሩ ብቕልጡፍ ነገዳዊ ማእዝን ዝሓዘ እዩ።
ረቨረንድ ቶማስ ኩር ኣብ ማእኸል ከተማ ቦር ናብ ዝርከብ ቅዱስ ኣንድሩ ኤፒስኮፐል ቤተ ክርስቲያን ምስ ተመለሱ ሽዱሽተ ቄሳውስቲ ደቂ ኣንስትዮ ብጥይት ተቐቲለን ረኺቦምወን።ብዕደመ ንእስ ዝበላ ሓንቲ ቀሲስ ብፆታዊ ዓመፅ ምስተደፈራ እየን ብዘስካሕክሕ መንገዲ ተቐቲለን።
ክቡር ዝኾነ መብዛሕቲኡ ሬሳ ሎሚ እውን ፈቖዶ ጎጆታት ተዘርጊሖም ከምዝርከቡ ይገልፁ ቀሺ ቶማስ።’’ቐብሪ ዝብሃለ የለን።እታ ከተማ ስለዝባደመት መን ክቐብር’’ ምስበሉ 134 ሰባት ብጃምላ ኣብ ሓደ ጉድጓድ ዝተቐበርሉ እውን ሪአ እየ ኢሎም።
ኣብ መንበሪ ገዝኣ ዝተረፈ ነገር እንተሃሊዩ ንምውሳድ ካብ ዱር ዝመፀት ሜሪ ኣሩ ገዝኣ ምሉእ ብምሉእ ከምዝዓነወ፣ዓራታ ከይተረፈ ኩሉ ነገር ከምዝተዘረፋ ትገልፅ።
ተሓላቒ ሰባኣዊ መሰላት ዝኾነ ‘’ህይውማን ራይትስ ዎች’’ ሓዊሱ ካልኦት ትካላት እውን ሕቡራት መንግስታትን ሕብረት ኣፍሪካን ብኽልቲኦም ወገናት ዝተፈፀሙ ጃምላዊ መግሃስትን መቕተልትን ብቐሊሉ ተቐቢሩን ተረሲዑን ዘይተረፍ ምዃኑ ንምርግጋፅ ብዛዕባ እቶም ዝሞቱ መረዳእታ ከተኣኻኽቡ ይፅውዑ ኣለው።
ማይክል ሜይን ክንድዝክኣሎ ስእሊ እናልዓለን እናሰነደን ይርከብ።ውሱን ሬሳታት ድማ ንክልተ ኣዋርሕ ተድርቢዮም ፀሓይ ስለዝወቕዖም ብኣኽላባትን ኣሞራን ተበሊዖም እዮም።
ናይቲ ከባቢ ሰበስልጣን ገዛ ገዛ እናዞሩ ኣለሻ የካይዱ ከምዘለውን እንተኾነ ሕፅረት መኻይንን ሓይሊ ሰብን ስለዘለዎም ካብ ከተማ ቦር ብዙሕ ሪሒቖም ከምዘይተጉዓዙን ይገልፁ።ከተማ ቦር ንርእሳ ዛጊድ ፍርቂ እያ ተፈቲሻ ዘላ።
ተቓወምቲ ኣብ ፍርቂ ክፍለ ግዝኣት ጆንግሊ ይንቀሳቐሱ ኣብዘለውሉን ኣብ ካልኦት ክፍለ ግዝኣታት እውን ከቢድ ውግእ ይካየድ ከምዘሎ ኣብ ዝፅብፀበሉን ዘሎ ምእካብ ሬሳታት ነዊሕ ግዜ ክወስድ እዩ።


text:
ካብ ዓይኒ ወይ ራዳር ሚዲያ ንነዊሕ ግዜ ተገሊላ ዝፀንሐት ኣብ ዝበሉዋ ኤርትራ ሕቡራት ሃገራት ዘካይዶም ዘለው ስራሓትን ውፂታቶምን ንምዕዛብ ኣብ ኤርትራ ናይ ሰለስተ መዓልታት ዑደት ምካይዶም ዝገለፁ ላዕለዋይ በዓል ስልጣን ትካል ሰብኣዊ ረድኤት ጆን ጂንግ መግብን ውሕስነት መግብን /ድሕነትን/ ቀንዲ ሻቐሎት ኮይኑ ቀፂሉ’ሎ ኢሎም።
ንሶም ብተወሳኺ 80 ሚእታዊት መነባብሮ ህዝቢ ኣብ ሕርሻ ዝተመስረተ ብምዃኑ እታ ሃገር ንክስተት ኤል-ኒኞ ዝተቓልዐት እያ ኢሎም።ኣብ ሕቡራት ሃገራት ዳይሬክተር ኣዋሃሃዲ ሰብኣዊ ጉዳያት ክፍሊ ስራሓት ረድኤት/ኦቻ/ ጆን ጂንግ ኣስታት 3.5 ሚሊዮን ብዝሒ ህዝቢ ዘለዋ ኤርትራ ብናይ ሕቡራት ሃገራት መዐቀኒ ሰብኣዊ ልምዓት ካብ 188 ሃገራት ኣብ መበል 179 ከምትስራዕ ገሊፆም ።
“ዝተመዝገበ ምዕባለ ከጋንኖ ኣይደልን እየ፤ግን ከኣ ኣገዳሲ እዩ፤ምኽንያቱ ኣብ ኣወንታዊ ኣንፈት ስለዝርከብ ግን ከኣ ነዊሕ መንገዲ ይፅበናዮ’ሎ።ብመዐቀኒ ሰብኣዊ ልምዓት ካብ 188 ሃገራት ኣብ መበል 179 ደረጃ ከም እትርከብ ሃገር ዝሓዝናዮም ፕሮግራማት ኣብ ምሕጋዝ ፃዕርና ክነሐይል ኣለና።”
እዚ ናይ ሕቡራት ሃገራት መዐቀኒ ሰብኣዊ ልምዓት ንናይ ሰባት ንውሓት ዕደመን ሽፋን ትምህርትን ዝኣመሰሉ መዐቀኒታት ኣብ ግምት ዘእትው እዩ።
ካብ ትሕቲ ሓሙሽተ ዓመታት ዝዕድሚኦም ቆልዑ ኤርትራ ሓምሳ ሚእታዊት ብምድኽዳኽ ወይ ከምቲ ዝግብኦም ብዘይምዕባይ ዝሳቐዩን 39 ሚእታዊት ድማ ክብደቶም ካብቲ ዝግባእ ንታሕቲ ከምዝኾነን ወሲኾም ሓቢሮም።
ኣብ ቀረብን ጠለብን ሰፊሕ ኣፈላላይ ከምዘሎ ኣብ ናይ ህፃናት ዝርአ ሕፅረት ኣመጋግባ ከምዝፀባረቕን ዓብዪ ጠመተ ፕሮግራማት ሕቡራት ሃገራት ብፍላይ ድማ ናይ ዩኒሴፍን ትካል ጥዕና ዓለምን ምዃኑን ባዕሎም ንናይ መመገቢ ማእኸላትን ትካላት ጥዕናን ብዓይኖም ብምርኣይ ዝተሰርሑ ኣወንታዊ ስራሕቲ ምዕዛቦም ገሊፆም።
ኣብ መንጎ ኤርትራን ናይ ሕቡራት ሃገራት ሰብኣዊ ሓገዛትን ዝነበረ ሓርፋር ርክባት እናተመሓየሸ ምምፅኡ ዝገለፁ፡ ዳይሬክተር ጆን ጂንግ ካብቲ ምምሕያሻት ርክብ ተጠቀምቲ ይርብሑ ኣለው ኢሎም።
“ኣብቶም ዝሓለፉ ሒደት ዓመታት ርክባትና እናተመሓየሹ ምርኣየይ ኣዚየ ሕጉስ እየ።ንህዝቢ ኤርትራ ብኣወንታ ብዝረብሕ መንገዲ ብምምሕያሹ ኣብ መወዳእታ ኣብ ፕሮግራማትና ዝተመስረቱ ሰባት ክጭበጥ ዝኽእል ኣወንታዊ ለውጢ ንምርኣይ ክኢልና ኢና።”
ኤርትራ ኣብ ሓፈሻዊ ሚሊኒየማዊ ሸቶታት ልምዓት ዘመዝገበቶም ኣወንታዊ ምዕባለታት እውን ብዙሕ ክዝረበሉ ዝግባእ እዩ ኢሎም።
“ካብ ሚሊኒየማዊ ሸቶታት ልምዓት ናብ ዘላቒ ሸቶ ልምዓት ኣብ ዝኣተናሉ እዋን ብዙሕ ክዝረበሉ ዝግባእ ምዕባለ ኣሎ።ምኽንያቱ ኤርትራ ኣብ ብዙሓት ሚሊኒየማዊ ሸቶታት ብዙሕ ምዕባለታት ኣዐዊታ እያ።ብፍላይ ድማ ምስ ጥዕና ኣብዝተኣሳሰሩ ሸቶታት፣ሞት ህፃናት ኣብ ምንካይ፣ፅሩይ ዝስተ ማይ ኣብ ምቕራብ፣ውሕስነቱ ዝተረጋገፅ ወሊድ ኣብ ምርግጋፅን ካልኦትን ተዓዊታ እያ።”
ኣብ ዝቕፅሉ ሓሙሽተ ዓመታት ዝተሓንፀፁ ፕሮግራማት ነባሪ ክኾኑ ብ328 ሚሊዮን ዶላር ይስርሑ ዘለው ፕሮግራማት ቀጻልትን ተደጋገፍትን ክኾኑ እዮም ኢሎም።


text:
ኣብ ኔዘርላንድ ዘሎ ገዛኹም
ካፓበልታል ኣብ 2007ዓም ተመስሪቱ፡ ምስ ግዜ ድማ ሓደ ካብ ዝዓበዩን ዕውታትን ወሃብቲ ስልጠናታት ምውህሃድን መስርሓት ሃገራዊ ፈተናታትን ኮይኑ። ኣብ ካፓበልታል ኣብ’ዞም ዝሓለፉ ዓመታት ኣብ መላእ ሃገር ነቲ ፈተና ብዓወት ዝሰገሩ ልዕሊ 35,000 ሰባት ኣለው!
ካፓበልታል ሃገራዊ ብቕዓት ዘለዎ ናይ ብሊክ ኦፕ ወርክ (Blik op Werk) ናይ ምልክት ብቕዓት ኣለዎ፡ ብሚኒስትሪ ማሕበራዊ ጉዳያትን ዕዮን ከምኡ ውን ብሚኒስትሪ ትምህርት ኣፍልጦ ኣለና።
እንተ ብወለንታኹም ክትዋሃሃዱ ደሊኹም ወይ ብሕጊ ተገዲድኩም፡ ዝኾነ ሰብ ናብ ካፓበልታል ስልጠና ንምውሳድ ክመጽእ ይኽእል’ዩ። መምህራንና ብቑዓትን ምስ ከም’ዚ ከማኹም ዝኣመሰሉ ሰባት ናይ ነዊሕ ተመክሮ ዘለዎምን ኢዮም። መምህራንና ኣብ ዕቤትኩም ዝዋስኡን ብኩሎም ዝከኣሉ መንገድታት ዝደጋገፉን’ዮም። ኣብ ክፍሊ ጽዑቅ ውልቃዊ ደገፍ ክትረኽቡ ኢኹም፡ ብመንገዲ እቲ ኣብ ኢንተርነት ዝርከብ መምሃሪ ድማ ዲጂታላዊ ደገፍ ክትረኽቡ ኢኹም። ካፓበልታል ንስልጠናታት ምጥፋእ መሃይምነት ሜላ ኣልፋፍለክስ (Alfaflex) ንስልጠናታት ምውህሃድን ሃገራዊ ፈተናታትን ድማ ሜላ ደልፍት (Delft method) ይጥቀም።
ብዛዕባ ካፓበልታል እቲ ዝዓበየ ኣብ ኔዘርላንድ !
ካፓበልታል ኣብ ሃገር ምሉእ ይሰርሕ ብፍሉይ ዝተዳለወ ስልጠናታት ድማ ብሕሱር ዋጋ ይህብ። እቲ ዝዓበየ ብልጫ ብቀሊሉ ክርከብ ዝከኣል ናይ ካፓበልታል ጨንፈር ኣብ ከባቢኹም ምህላዉ ኢዩ። ጨናፍርና ክፉታት ማእከላት ትምህርቲ ኢዮም ኩሉ እትደልይዎ ነገር ድማ ኣብኡ ክትረኽብዎ ትኽእሉ። ከም ተማሃራይ መጠን ነዞም ናይ ካፓበልታል ክፉታት ማእከላት ትምህርቲ ካብ ናይ ትምህርቲ ግዜ ወጻኢ ውን ክትጥቀሙሎም ትኽእሉ።ተወሳኺ ሓበሬታ


text:
-
ማይ ናይ ቡንባ ምስታይ ይክኣል’ዩ፡፡ ኣታኣማማኒ ውን’ዩ ማይ ቡንባ ኣብ ጀርመን ቁፅፅር ስለዝግበረሉ ካብ ሓደጋ ናፃ’ዩ፡፡ ነዚ ሕጊ ዝጥሕስ ስተወሰነ ነገር ኣሎ ንኣብነት ህዝቢ ኣብ ዝእከበሉ ቦታ፣ ኣብ መዕረፊ ባቡራት ፍሉይ ብዝበል መንገዲ ዝተፃሓፈ ‹‹ካይን ትሪንክ ዋሰር ›› (ዘይስተ ማይ) ተባሃሉ ይፃሃፈሉ፡፡
-
ኣብ ጀርመን ዝተፈላለየ ዓይነት ምግቢታት ይርከብ’ዩ ንኣብነት ናይ ሓሳማ ስጋ፣ ናይ ብተይ ስጋ፣ ናይ ደርሆ ስጋውን ይርከብ’ዩ፡፡ እንታይ ዓይነት ስጋ ኣብ ምግብካ ክውሰከልካ ከምትደሊ ኩልግዜ ሕተት ዘይደለካዩ ናይ ስጋ ዓይነት ተኮይኑ ክትበልዕ ኣይትግደድን፡፡ ብባህሎም ጀርመናዊያን ብዙሕ ስጋ ሓሰማ ይምገቡ እዩም፡፡
-
ኣብዙሕ ቦታታት ዱነር ዝብሃል ዓይነት መግቢ: ንሱ ከኣ ስጋ ኮይኑ ኣብ ባኒ ተጠቕሊሉ ይሽየጥ፡፡ እቲ ስጋ ድማ ናይ ደርሆ ናይ ዕየት ወይ ድማ ናይ ምራኽ ክኸውን ይኽእል’ዩ፡፡ ልክዕ ከም ካልኦት ፋስት ምግቢታት ፒዛ፣ በርገር፣ ወዘተ… ብዘይ ማኣዲ ዝብላዕ’ዩ፡፡ ኣብ ጠረጴዛ ትምገብ ተኾይንካ ኩሉ ዝተማልአ ማኣዲ ትረክብ፡፡
-
ብዙሓት ናይ ጀርመን ምቁር ነገራት ካብ ሓሳማ ስጋ ዝተዳለወ ጀላቲ ኣለዎም፡፡ ንስካ ግን ነቲ ምቁር ነገር ብሃይማኖትካ ክልኩል እንተኮይኑ ካብ ኣትክልቲ ዝተሰርሐ ዝብል ፅሑፍ ዘለዎ ኣንቢብካ ክትገዝእ ትክእል ኢካ፡፡ ወይድማ እቲ ምቁር ነገር ካብ ምንታይ ከምዝተሰርሐ ዝርዝር ነገራቱ ምርኣይ ይካኣል’ዩ፡፡
-
ኣብ ጀርመን ሕስር ዝበለ ዋጋ ዝሸጡ ሱፐር ማርኬታት ኣለው (ንኣብነት ኣልዲ፣ ሊድልን ፔኒን) ብጣዕሚ ክቡራት ዝኾኑ ሱፐር ማርኬታት ድማ ኣለው (ንኣብነት ረቨን ኤዴካን)፡፡ ሓደ ሰብ ንምንባር ዘድልዩ ነጋራት ሱፐር ማርኬታት ይሸጡ’ዩም፡፡ ካብዚ ብተወሳኪ ናይ ሓረስቶት ዕዳጋን ንኣሽቱ ሱፐር ማርኬታት ይርከቡ’ዩም፡፡ ንኣብነት ቱርኪሽ፣ ኣፍሪካን፣ ኤስያንን ግሪክ ሱፐር ማርኬትን ይርከቡ’ዩም፡፡ ብሃይማኖትካ ዝፍቀድ ስጋ ተኮይኑን ,,ሓላል´´ምቁር ነገር ንምግዛእ ተደሊካ ኣብ ቱርኪሽ ወይድማ ኣብ ኣዕራብ ሱፐር ማርኬት (ሬስቶራንትስ) ክትረክብ ትክእል፡፡ ካብ ሱፐር ማርኬት ብተወሳኪ ገለ ነዳዲ መሸጢ ቦታታት 24 ሰዓት ዝሰርሑ ካብኡ ምግዛእ ይካኣል’ዩ ፡፡ዋግኡ ግና ክብር ዝበለ’ዩ ምስ ሱፐር ማርኬት ክነፃፀር ከሎ፡፡
-
ናይ ኣልኮል መስተ ቢራን ወይንን ኣብ ማሕበራዊ እዋናት ኣብ ምሽት ምስታይ ዝተለመደ ነገር’ዩ፡፡ ንኣብነት ኣብ ድራር እዋን ወይድማ ምሓዙትካ ክትረክብ ከለካ፡፡ ብኣንፃሩውን ኣልኮል መስተ ዘይምስታይ ብብዙሓት ጀርመናውያን ቅቡል ተግባር’ዩ፡፡ ‹‹ኔይን ዳንኬ›› ኢልካ ከኣ ኣይሰትን’የ ትብል፡፡ ናይ ኣልኮል መስተ ሰቲኻ መኪና ወይ ብሽክለታ ምዝዋር ኣይፍቀድን፡፡
-
ሽጋራ ምትካክ ኣብ ኩሉ ቦታ ዝተለመደ’ዩ፡፡ ወዲ ይኹን ጓል ሽጋራ ምትካክ ይካኣል’ዩ፡፡ ኣብ ሬስቶራንትን ባቡር ጣቢያን ንሽጋራ ምትካክ ተባሂሉ ቦታ ይዳለው’ዩ፡፡ ‹‹ናይ ሽጋራ ምትካክ ቦታታት›› ተባሂሉ ይፅሃፈለን፡፡ መብዛሕቲኦም ሽጋራ ዘትክኩ ሰባት ናብ ደገ ውፅእ ኢሎም የትክኩ ወይድማ ናብቲ በረንዳ ወፃእ ኢሎም የትክኩ፡፡ ቅድሚ ሽጋራ ዝየትክኩ ሰባት፣ ቅድሚ ህፃውንቲ፣ ቅድሚ ጥንስቲ ጓል ሽጋራ ምትካክ ብስሩ ኣይካኣልን፡፡ ከምኡ ተገይርካ ከም ብዓለገ ኢካ ትረኣይ፡፡