text:
ንዓቅመ ትምህርት ኣኺሎም ኣብ 12 ዓመት ዕድመኦም ካብ ፊደል ክሳብ ንባብን ቃል ትምህርትን ቁም ጽሕፈትን ካብ የኔታ ዕቁበ እንድርያስ ዓስቡ ዘእምባደርሆ ኣብ እምኒ ጸሊም ተማህሩ።
ትምህርቲ ንምውሳኽ ናብ ሃገረ ኢትዮጵያ ትግራይ ኣውራጃ እንድርታ ፍሉይ ስሙ ደብረ ኃይል ዝበሃል ገዳም ብምኻድ ካብ መምህር ገብረሕይወት (ጎሞሎ) ቅኔ ምስ ኣገባቡ ብዝግባእ ተማሂሮም ብመምህርነት ተመረቑ። ኣብዚ ደብሪ ካብ መምህር ፈለቀ ዜማ ‘ኣቋቋም’ እኳ እንተ ተማህሩ መንገዶም ናብ ጐንደር ደብረ ታቦር ኣቕኒዖም ዜማ ኣቋቋም ምስ ይትበሃሉ ኣጽፊፎም ተማህሩ።
መዝገበ ፍልጠት ኣእምሮኦም ገና ንክመልኡ፡ ብ1924 ዓ.ም. ናብ ሽዋ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ብምኻድ ካብቶም ብቑዕ ናይ ኣርባዕተ ጉባኤ መምህር ትርጓሜ መጻሕፍት ዝኾኑ ዶክተር የኔታ ኣየለ ዓለሙ ንትርጓሜ ሓዲሳት መጻሕፍት ክመሃሩ ከለዉ፡ ካብ መምህር ኅሩይ ድማ መጻሕፍተ ሊቃውንትን ኣቡሻሕርን (ባሕረ ሓሳብ) ብዕምቈትን ስፍሓትን ተማህሩ።
ሊቀ መዘምራን ሞገስ ዕቁበ ጊዮርጊስ፡ ኣብ ሠላሳታት ሸውሃት ትምህርቶም ብዝተፈላለየ ሽግር ምስ ተዓጽዎም ናብ ሃገረ ኤርትራ ብምምጻእ መንበር ዘርጊሖም ጉባኤ ኣስፊሖም ክምህሩ ጀመሩ። ቅድም ኣብ ገዳም ደብረ ድማኅ ኣቡነ መርቆሬዎስ ብድኅሪኡ ድማ ኣብ ከተማ ከረን ልደታ ማርያም ቤተ ክርስቲያን ብትምህርተ ቅኔ፡ ቅዳሴን መጻሕፍተ ሓዲሳትን ብዙኃት ደቀ መዛሙርት ኣፍርዮም እዮም።
ሊቀ መዘምራን ሞገስ ዕቁበ ጊዮርጊስ፦ ብዝነበሮም ዕምቈት ፍልጠት መጽሓፍ ቅዱስ መሠረት ዝገበሩ፡ ሥርዓተ ፊደልን ሕገ ሰዋስውን ዝሓለዉ፡ ናይ ሃይማኖት፡ ታሪክ፡ ቋንቋ፡ ባህሊ፡ ፍልስፍናን ምርምርን መጻሕፍቲ ብብዝኂ ጽሒፎም እዮም። ካብ ሕፃን ክሳብ ዓቢይ፡ ካብ ፊደል ክሳብ ጽሕፈት ዝሓቈፉ ጽሑፋቶም ፍቕሪ እግዚኣብሔርን ፍቕሪ ሓድሕድን ኣብ ልቢ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ዘኅድሩ ብምንባሮም ብሕዝበ ክርስቲያን ጥራሕ ዘይኮነስ ብካልእ ሕብረተ ሰብ’ውን ጽቡቕ ተቐባልነት ነይርዎም እዩ። ፍሉጣታ ካብ ዝኾኑ መጻሕፍቶም ክሳብ ትሽዓተ መጻሕፍት ምጥቃስ ይከኣል እዩ።
1. መክሥተ ልሳን ዘሕፃናት
2. ኣንጋረ ፈላስፋ ብኣምሓርኛ
3. ሰዓታት ምስለ ባሕረ ሓሳብ
4. ሥነ ፍጥረትን አምስቱ ኣዕማደ ምሥጢር
5. መድበል ኣምኀ ሰላም
6. ጥንታዊ ምሳሌ ብትግርኛ ቀዳማይን ካልኣይን ኅታም
7. ጥንታዊ ምሳሌ ብኣምሓርኛ
8. መዝገበ ቃላት ኣምሓረኛ ብኣምሓርኛ
9. መርሐ ጽድቅ (ባህለ ሃይማኖት) ብኣምሓርኛ
10. መዝገበ ቃላት ግእዝን ኣምሓርኛን
11. . . .
ብተወሳኺ በቲ ጊዜ’ቲ ኣብ ሚኒስትሪ ዜና (ክፍሊ ማስታወቂያ) ኣዳላዊ ጋዜጣ ዕለት ሰንበት ኮይኖም ኣብ ዝሠርሕሉ እዋን ናይ ሥነ ጽሑፍ ብስለቶም ንምሁራን ዓለም ዘደንቕ ምንባሩ ይፍለጥ። ንምሳሌ ኣብቲ ኣብ መጽሓፎም ኣብ ኣብ እግሪ ናቶም ሥእሊ ዝጸሓፍዎ ጥቕሲ ብዝግባእ ናይ ዓለም ከንቱነትን ወዲ ሰብ ኅልፈትን ዘስተምህር ዓሚቝ ምሥጢር ዘለዎ ፍልስፍናዊ ጽሑፍ እዩ። እቲ ጥቕሲ ከምዚ ይብል፦
“እዚ ሞገስ እዩ ትብሉኒ፡ ኣነ ግና ምሳሌኡ ደኣ እምበር ሞገስ ኣይኮንኩን ሞገስ ሓደ እዩ፡ ኣነ ግና ሓደን ብዙኅን እየ። ሞገስ ኣብ ሓደ ቦታን ኣብ ሓደ ገዛን እዩ ዝርከብ። ሞገስ ሎሚ ኣሎ፡ ጽባሕ እንድዒ ድኅሪ ጽባሕ ግና ብርግጽ የሎን። ኣነ ግና ዓለም ክሳብ ዘሎ ምሳኻትኩም ምስ ህልዋን ኣሎኹ። ይኹን ደኣ እምበር ንሱ ክሓምም ዘይትሓም፡ ንሱ እንተ ሞተ ዘይትመውት ሓንቲ ነገር ብሕድሪ ሂቡኒ ኣሎ። ንሳ ድማ ብሠለስተ ቀለማት ዝቖመት ስሙ እያ። ክሳብ ዘሎኹ ካባይ ኣይክፈልያን እየ።”
ሊቀ መዘምራን ሞገስ ዕቁበ ጊዮርጊስ፡ ናይ ‘ማኅበረ ሓዋርያት ፍሬ ሃይማኖት” ብምክትል ሊቀ መንበርነትን ብዋና ጸሓፍነትን ዝለዓለ ኣርኣያ ዝኸውን መምርሕን ሥራሕን ኣበርኪቶም እዮም። ኣብ’ቲ በዚ ማኅበር ዝውነን ‘ቤት ማኅተም ኮከበ ጽባሕ’ ዝኅተሙ መጻሕፍተ ብሉያትን ሓዲሳትን፡ መጻሕፍተ ሃይማኖትን ጸሎትን፣ ጋዜጣታት ዜና ሓዋርያትን ፍኖተ ብርሃንን ኣብ ምድላው ኮነ ምርታዕ ብልዑል ብቕዓት ተጊሆም ዘገልገሉ ሊቅ እዮም።
ኣብ ዓውደ ምሕረት ኣብያተ ክርስቲያንን ጉባኤያትን ቆይሞም ብተመስጦ ዘለዎ ትምህርቶምን ልዙብ ኣንደበቶምን ዝሰበኽዎም ስብከታቶም ኣብ ልቢ ሰብ ተቐሪጾም ዘለዉ፣ ካብ ወለዶ ናብ ወለዶ እናተመኃላለፉ ዝነብሩ ዘለዉ እዮም።
ሊቀ መዘምራን ሞገስ ዕቁበ ጊዮርጊስ፡ ሓዋርያዊ ኣገልግሎቶም ፈጺሞም ንዝመጽእ ወለዶ ኣብነትን ታሪኽን ገዲፎም ኣብ ኣሥመራ ብ1978 ዓ.ም. ንቁሩብ መዓልታት ሓሚሞም ብሰላም ዓሪፎም።
ብመንገዲ ሥእሎም ኣቢሎም ንዝመጽእ ወለዶ ዘመኃላለፍዎ ሰላምታን ኃደራን ከምዚ ዝብል ኣብ መጽሓፎም ተጻሒፉ ይርከብ፦
ዘይሞተ ሰብ ዝንቀሳቀስ ሬሳ እዩ
ሥእሊ ግና ዘይንቀሳቐስ ሕያው እዩ
ካብ ናይ ሰብ ኃይሊ ናይ ሥእሊ ኃይሊ ይብርትዕ
ሰብ ክድቅስ (ክመውት) ከሎ ንሱ ኾፍ ኢሉ ስለ ዝጽጋዕ
ኦ ሥእለይ ካብ ዕድመይ፡ ዕድሜኻ ይነውኅ
ሰላምታይ ኣቕርበለይ ንመጻኢ ትውልዲ
ንስኻ ስለ ዘይትኸዶ ነቲ ኣነ ዝኸዶ መንገዲ
በረከቶም ይኅደረና!
ወስብሐት ለእግዚአብሔር!


c: text/html

text:
Radio Erena: 02 May 2019
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ኣብ ክልል ቤንሻንጉል ጉምዝ፣ ኣብ ዝተኻየደ ናይ ብሄር ግጭታት ብውሕዱ 17 ሰባት ከምዝተቐትሉ መርበባት ዜና ካብቲ ከባቢ ሓቢረን።
በቲ ግጭት ሓያሎ ሰባት ክቖስሉ እንከለዉ፣ ብዝሑ ዘይተጠቕሰ መንበሪ ኣባይቲ’ውን ዓንዩ ኣሎ።
እቲ ግጭት፣ ብጭማራ፣ ካራን ካልእ ያታዊ ናይ ውግእ መሳርሒታትን ከምዝተኻየደ ዝሓበራ እተን መርበባት ቆልዑን ኣዴታታን’ውን እቶም ኣውራ ግዳያት ምዃኖም ኣተሓሳሲበን።
እቲ ኣብ ምዕራባዊ ሸነኽ እታ ሃገር፣ ዞባ መተከል፣ ዳንጉር ኣብ ዝተባህለ ከባቢ፣ ኣብዚ ሳልስቲ’ዚ ዝተኸስተ ናይ ብሄር ግጭት፣ ብናይ ውልቀሰባት ባእሲ ዝተጎሃሃረ ምዃኑ’ዩ ተገሊጹ።
ይኹን’ምበር፣ ሓደ ኣባል ፖሊስ ዝርከቦም ሰባት፣ ነቲ ውልቃዊ ባእሲ ናብ ናይ ብሄር ግጭት ከምዝዓርግ ድሕሪ ምግባሮም፣ ናብ ሓያሎ ከባቢታት ክልሕም ከምዝኸኣለ ጸብጻብ ሪፖርተር የመልክት።
መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ናብቲ ከባቢ ፈደራል ፖሊስ ድሕሪ ምልኣኹ፣ እቲ ግጭት ሃዲኡ ከምዘሎ ተጠቒሱ።
ምስቲ ግጭት ብዝተሓሓዝ ሓደ ኣባል ፖሊስ ዝርከቦም 15 ሰባት ኣብ ቀይዲ ኣትዮም ኣለዉ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ሚንስትር ሓበሬታ ደቡብ ሱዳን ማይክል ማኩዊ ኣሜሪካ፣ብሪጣንያን ኖርዌይን ንመስርሕ ሰላም ደቡብ ሱዳን ተቖፃፂረነኦ ክብሉ ኸሲሶም።
ንሶም ትማሊ ረቡዕ ኣብ ጁባ ኣብዘስምዕዎ መደረ ወግዓዊ ሽማግለ ናይቲ ከይዲ ልዝብ ዝኾነ ኢጋድ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ንዝተኻየደ ዝለዓለ መድረኽ ኣይመርሖን ዘሎ ኢሎም።
እቲ ኣጀንዳ ሃገራት ትሮይካን ብዝብል ዝፅውዓ ብኣሜሪካ፣ብሪጣንያን ኖርወይን ይዕብለል ኣሎ ኢሎም ኣለው።ብዛዕባ እዚ ካብ ሰበስልጣን ኢጋድ ርእይቶ ኣይተረኽበን።
ኣብ ደቡብ ሱዳን ኣብ መንጎ ፕረዚደንት ሳልቫ ኪርን ጉጅለታት ዓመፅትን ኣብ ታሕሳስ 2013 ዓ.ም ግጭት ካብ ዝለዓል ኣስታት ኣርባዕተ ሚሊዮን ሰባት ተመዛቢሎምን ዝዓበየ ኽፋል እታ ሃገር ኣብ ትሕቲ ህፁፅ ሰብኣዊ ቅልውላው ከምዝወደቐን ይፍለጥ።
ኢጋድ ኣብ ናይ ሽግግር መንግስቲ ኣርባዕተ ምኽትል ፕረዝደንትታት ክህልውን ገሊኦም መንግስታዊ መሓውራት ፈሪሶም ሓደሽቲ ከጣይሹን ኢጋድ ንዘቕርቦ ንድፊ መንግስቲ ኪር ኣይቕበሎም ኢሎም ኣለው።


text:
ሰፊሕ ሕዝባዊ በዓል ንዝኽሪ መበል 56 ዓመት ባሕቲ መስከረም – ስቱትጋርት
ሰፊሕ ሕዝባዊ በዓል ንዝኽሪ መበል 56 ዓመት ባሕቲ መስከረም 1961 ዓ.ም.ፈ ንዝኽሪ መበል 56 ዓመት ባሕቲ መስከረም 1961 ዓ.ም.ፈ መጀመርታ ብረታዊ ቃልሲ ሕዝቢ ኤርትራ ንምብዓል ብሓልዮት ሕዝባዊ ምጥርናፍ ኤርትራውያን ስቱትጋርትን ከባቢኣን/ደለይቲ ፍትሒ ዝተዳለወ ሓጺር መግለጽን ብወናማት ስነ-ጥበባውያን
ሰፊሕ ሕዝባዊ በዓል
ንዝኽሪ መበል 56 ዓመት ባሕቲ መስከረም 1961 ዓ.ም.ፈ
ንዝኽሪ መበል 56 ዓመት ባሕቲ መስከረም 1961 ዓ.ም.ፈ መጀመርታ ብረታዊ ቃልሲ ሕዝቢ ኤርትራ ንምብዓል ብሓልዮት ሕዝባዊ ምጥርናፍ ኤርትራውያን ስቱትጋርትን ከባቢኣን/ደለይቲ ፍትሒ ዝተዳለወ ሓጺር መግለጽን ብወናማት ስነ-ጥበባውያን ኤርትራ ብባህላዊ ደርፍን ሙዚቃን ዝተሰነየ፡ ሰፊሕ ሕዝባዊ በዓል ኣብ ከተማ ኮርንቨስትሃይም ከባቢ ስቱትጋርት፡-
ንዕለት 02.09.2017 ኣብ *St. Martinus Saal*
Johannes Str. 21, 70806 Kornwestheim
ካብ ሰዓት 14፡00 ድ.ቀ ጀሚሩ ክሳብ ፍርቂ ለይቲ
ዝኸይድ ንዂሉም ኤርትራውያን ዝእንግድ ተዳልዩ ስለዘሎ ብኽብሪ ንዕድም።
ብደሓን ምጹ !
ኣካያዲት ሽማግለ
ህዝባዊ ምጥርናፍ ኤርትራውያን/ደለይቲ ፍትሒ
ስቱትጋርትን ከባቢኣን
ጀርመን


text:
“ናብ ገዛይ እናተመለስኹ ኣብ መገዲ ሓደ ፖሊስ ዓብዪ ደንጎላ ሒዙ ንሓደ መንእሰይ እናኮብኮበ ናብ ጣብያ እናወሰዶ ሪአዮ።” ብምባል ነቲ ዝነበረ ኹነታት ከዘንትወልና ጀሚሩ። ሽሙ ከይንጠቅስን ድምፁ ኣብ ሬድዮ ከይነቃልሖን እንትሓተና ስግኣቱ ኣይሓብአን።
“ፅባሕ ‘ውን መሊሶም [ናብ ማእሰርቲ] ከእትውኒ እዮም። ክቐትሉኒ እውን ይኽእሉ” ኢሉ። እዚ መንእሰይ ሎምቅነ ኣብ ከተማ ዓድዋ ኣብ ዝተኻየደ ዋዕላ ክሳተፉ ዝቐነዩን፤ ደሓር ምስ ሓይልታት ፀጥታ ኣብ ዝተፈጠረ ጎንፂ ኣካላዊ ማህሰይቲ ካብ ዝበፅሖምን ሓደ እዩ።
መልዐሊ እቲ ጎንፂ እንታይ እዩ?
እቶም ተሳተፍቲ መናእሰይ ከምዝገለፅዎ፡ እቲ ዋዕላ ቅድሚ ምጅማሩ፤ መዓልታዊ ክሳብ 1500 ቅርሺ አበል ክኽፈል እዩ ዝብል ወረ ምስተሰምዐ ብዙሕ መንእሰይ ተኣኪቡ።
እቲ ዋዕላ ምስተዛዘመ ግን መዓልታዊ ክፍሊት ብር 26 እዩ ምስተባህሉ ኣብ መንጎ መራሕትን ተኣከብትን ዘይምርድዳእ ተፈጢሩ።
እቲ ዘይምርድዳእ ቀስ ብቐስ እናተጎሃሀረ ምስመፀ፤ ሓይልታት ፀጥታ ናብቲ ከባቢ ተፀዊዖም።
ናይ ፀጥታ ኣካላት መፂኦም ኣብቲ ኸባቢ ንዘረኸብዎ ሰብ ምውቃዕ ምስጀመሩ ረብሻ ከምዝተልዓለን ገለ መናእሰይ ድማ እምኒ ናብ ምድርባይ ከምእተሰጋገሩን ቢቢሲ ዘዘራረቦም መሰኻኽር ዓይኒ ይገልፁ።
ኣካላዊ መጥቃዕቲ
ልዕል ኢሉ ነቲ ዝነበረ ኹነታት ከዘንትወልና ዝጀመረ መንእሰይ እንትቕፅል፤ ነቲ እምኒ ሒዙ እሱር ክወስድ ዝረኣዮ ፖሊስ ንምንታይ ብኸምኡ ዓይነት ኩነታት ይወስዶ ከምዘሎ ከምዝሓተተ ይዛረብ።
“ንዕኡ ኣብ ጣብያ ኣብፂሑ ብመኪና ብዙሓት ኮይኖም ተመሊሶምኒ። ጠጠው በል ኢሎም እናቐጥቀጡ ሒዞምኒ ከይዶም። ርእሰይ ከይተረፈ ብበትሪ እናቐጥቀጡ ሒዞምኒ ከይዶም። ናብ ጣብያ ምስኣእተውኒ እውን ኣብ መረባ እቲ ጣብያ ናይ ቀደም መካይን ናብ ዘለዋሉ ቦታ ወሲዶም፤ ቀጥቂጦምኒ። ‘ኣንታ እንታይ እየ ገይረ ግደፉኒ’ እንተበልኩ ዝሰምዐኒ ሰብ የለን። ሰብነተይ ክሳብ ሕዚ ሓቢጡ እዩ ዘሎ” ይብል።
ከንቲባ ከተማ ዓድዋ ኣይተ ዘስላሰ ዘርኣብሩኽ ብዛዕባ እቲ ኹነታት እንትዛረቡ ግን ኣብቲ ዝነበረ ጎንፂ እምኒ ተደርብዩ ዝተወቕዑ እንተዘይኮይኑ ብሓይልታት ፀጥታ ኮነ ተባሂሉ ዝተወሰደ ስጉምቲ የለን በሃሊ እዮም።
ብፍላይ ኣብ ጣብያ ዝተወቕዑ መናእሰይ ኣለዉ ንዝብል “ከምኡ ዓይነት ነገር ኣይተፈፀመን ጠቕላላ ሓሶት እዩ። ኣብ ቤት ማእሰርቲ ምስ ኣተወ ማንም ዝተወቕዐ ሰብ የለን።” ዝብል ምላሽ ንቢቢሲ ሂቦም።
እቲ መንእሰይ ግን ኣብ መገዲ ኾነ ናብ ጣብያ ምስተወሰዱ ብፖሊስ ከምዝተቐጥቀጡን ኣብ ረሳሕ ክፍሊ ከምዝተኣሰሩን እዩ ዝዛረብ።
“ናብ ሓደ ብጣዕሚ ሕማቕ ጨና ዘለዎ ዘለዎ ክፍሊ ኣእትዮምና። ኣስሚ ዘለዎ ሰብ ተዝህሉ ምሞተ። ሽንቲ ዓለቕለቕ ኣብ ዝበሎ ክፍሊ 9 ሰባት ነይርና። ክዳንና ኣውፂእና ኣፍና ዓቢስናዮ። ኣነ ኣስካሕኪሐ እየ ሽዑ። ክልተ መዓልቲ ኣብታ ክፍሊ ንሳ ካብ ዝሓድር ኣብ ስሩዕ ቤትማእሰርቲ ክልተ ወርሒ ምእሳር ይሓይሽ ንዓይ” ክብል የማርር።
ዮሃንስ ገብረኺዳን ካብቶም ኣብዚ ጎንፂ ማህሰይቲ ዝበፅሖም መናእሰይ ሓደ እዩ። ስምብራት መውቃዕቱ ዘርኢ ስእሊ ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ብስፍሓት ተዘርጊሑ መዘራረቢ ኾይኑ ነይሩ።
ብዙሓት ተጠቀምቲ ማሕበራዊ መራኸቢታት ነዚ ጉዳይ ኣመልኪቶም ፅሒፎም ‘ዮም።
ዮሃንስ ትማሊ ሓሙስ ስልኪ ደዊልና እንትነዘራርቦ፤ ካብ ሕክምና ቁስሉ ኣፅሪጉ ከምዝተመለሰ ሓቢሩልና።
ብኸመይ እዩ ተወቒዑ ሓቲትናዮ።
“ካብቲ ኣኼባ ወፂአ ናብ ገዛይ ይኸይድ ነይረ። ካብኡ ፖላዊስ መፂኦም፤ ጉያ ተጀሚሩ። ኣብ መገዲ ናብ ዝረኸብናዮ ገዛ ምእታው ጀሚርና። ኣነ ‘ውን ናብ ሓደ ገዛ ኣትየ። ካብቲ ገዛ ኣውፂኦም ኣብ ፅርጊያ ዘርጊሖምኒ። ርእሰይን ክሳደይን ምስወቕዑኒ ውነይ ስሒተ ወዲቐ። ፈሊጡ እዩ ደቂሱ እናበሉ እናገላበጡ ወቒዖምኒ” ኢሉ ዮሃንስ።
ኣይተ ዘስላሴ ጉዳይ መንእሰይ ዮሃንስ ብዝምልከት ሓቲትናዮም።
“ሽዑ እዩ’ኮ ኣብቲ ምሸት ተወቒዑ። ኒኤና እኮ ንርእዮ ኣለና ባዕልና። ካበይ ከምዝተደርበየ እውን እኮ እዩ ዘይፍለጥ። ፖላዊስ ዝተወቕዑ ‘ውን እኮ ኣለዉ። ተወቒዑ ናብ ሕክምና ከይዱ፤ ኣብ ሕክምና ከኣ ደሓን ምዃኑ ተረጋጊፁ፤ ካብ ሕክምና ከዓ ተመሊሱ ንፅባሒቱ ተፈቲሖም” ዝብል ምላሽ ሂቦምና።
ዮሃንስ ግን፡ ውንኡ ስሒቱ ምስወደቐ ናብ ሕክምና ከይኮነስ ናብ ጣብያ ከምዝተወሰደ እዩ ዝዛረብ።
“ክፍቲ መኪና መፂኣ ብድሕሪት ደርብዮም ሰቒሎምኒ። ውነይ ስሒተ እየ ነይረ። ኣብ ጣቢያ ድማ ኣብቲ መረባ ኣብ ሳዕሪ ደርብዮምኒ፡ ዳርጋ ንፍርቂ ሰዓት ኣብኡ ደቂሰ። ንፋስ ወቒዑኒ በርደግ ኢለ ምስተበራበርኩ ድማ ደም እናፈሰሰኒ እናሃለወ ናብቲ ገዛ ኣእትዮም ዓፅዮምኒ” ይብል።
ካልእ ተኣሲሩ ዝነበረ መንእሰይ ብዛዕባ ዮሃንስ እንትዛረብ ካልኦት ምስኡ ዝተኣሰሩ መናእሰይ ብዛዕባ ኩነታቱ ጥርዓን ምስኣቕረቡ ናብ ሕክምና ከምዝተወሰደ ገሊፁልና።
“ኣነ ድሒረ እየ ኣትየ። ኣብቲ ክፍሊ ደም ሪኤ እዚ ደኣ እንታይ እዩ ምስበልኩ፤ ናይ ዮሃንስ ደም እዩ፤ ብኣፉ ደም የውፅእ ነይሩ፣ በይዛኹም ኢልና ለሚንና ‘ናብ ሕክምና ወሲዶምዎ’ ኢሎምኒ” ብምባል ነቲ ዝነበረ ኹነታት የብርህ።
ኮነ ተብሂሉ ብኣካላት ፀጥታ ዝተወሰደ ናይ ሓይሊ ስጉምቲ ከምዘየለ ዘብርሁ ከንቲባ ከተማ ዓድዋ ኣይተ ዘስላሰ ዘረኣብሩኽ፤ ብኣካላት ፀጥታ ዝተወሰደ “ዘይተመጣጠነ ስጉምቲ” እንተሃሊዩ ግን ምፅራይ ከምዝግበር ንቢቢሲ ተዛሪቦም።
*******


text:
ኣብ ናይ 27 ሚያዝያ ዜና ኣሰና ስርዓት ህግደፍ ብ21 ሚያዝያ፡ ማለት ሓሙስ ጽግቦ፡ ኩለን ኣብ ኣስመራ ዝርከባ ናይ ካቶሊክ ኣብያተ ክርስትያናት፡ ነቶም ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ብጅምላ ዝሃለቑ ኣስታት 00 ንጹሃት ኤርትራውያን ጸሎተ ፍትሓት ድሕሪ ምግባረን፡ በዚ ዘይተሓጎሰ ስርዓት ህግደፍ፡ ንሰለስተ ላዕለዎት መንፈሳውያን መራሕቲ ካቶሊካዊት ቤተክርስትያን ከምዝኣሰሩዎም ሓቢርናኩም ኔርና። ኣስማቶም ከኣ ከምዚ ዝስዕብ እዩ።
ኣብ ናይ 27 ሚያዝያ ዜና ኣሰና ስርዓት ህግደፍ ብ21 ሚያዝያ፡ ማለት ሓሙስ ጽግቦ፡ ኩለን ኣብ ኣስመራ ዝርከባ ናይ ካቶሊክ ኣብያተ ክርስትያናት፡ ነቶም ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ብጅምላ ዝሃለቑ ኣስታት 00 ንጹሃት ኤርትራውያን ጸሎተ ፍትሓት ድሕሪ ምግባረን፡ በዚ ዘይተሓጎሰ ስርዓት ህግደፍ፡ ንሰለስተ ላዕለዎት መንፈሳውያን መራሕቲ ካቶሊካዊት ቤተክርስትያን ከምዝኣሰሩዎም ሓቢርናኩም ኔርና። ኣስማቶም ከኣ ከምዚ ዝስዕብ እዩ።
ብ21 ሚያዝያ፡ ማለት ሓሙስ ጽግቦ፡ ኩለን ኣብ ኣስመራ ዝርከባ ናይ ካቶሊክ ኣብያተ ክርስትያናት፡ ነቶም ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ብጅምላ ዝሃለቑ ኣስታት 400 ንጹሃት ኤርትራውያን ጸሎተ ፍትሓት ድሕሪ ምግባረን፡ በዚ
ምትእትታው ህግደፍ ኣብ ቤተ ክርስትያን ቶሮንቶ ሳላ ልቦናን ትኩርነትን ግዱሳት ኤርትራውያን ፈሺሉ።
ኣቶ ዓንዱ ብርሃነ ዝተባህለ፡ ኣብ ኣመሪካ፡ ኣብ ዋሺንግተን ዝቕመጥ ኤርትራዊ ዜጋ፡ ብ18 ሰነ ብሕማም ዓሪፉ ሬስኡ ብ23 ሰነ ናብ ዓዲ ምስ ተላእከ፡ ኣብ ዓደቡኡ ኣምሁር ኣብ ዝርከብ ቤተክርስትያን ፍትሓት ከይግበረሉ ድሕሪ ምኽልካሉ ንቡር ፍትሓት ከይረኸበ ከምዝተቐብረ ምንጭታት ሓቢሮም።
ክቡር ኣቦና ኣባ ሃይለማርያም ገብረሕይወት ሓላፊ ደብረመድሃኒት ኪዳነ ምህረት ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን ኤርትራ ለንደን ብሕማም ምኽንያት ብሰሉስ 25 ግንቦት ካብዛ ዓለም ብሰላም ዓሪፎም።
ስርዓት ህግደፍ ብዘዋሃዶ ሽርሒ ንኣቡነ ኣንጠንዮስ ተኪኦም ፓትርያርክ ኦርቶዶክስ ቤተክርስትያን ኮይኖም ከገልግሉ ዝጸንሑ ኣቡነ ዲዮስቆሮስ ከምዝተኣሰሩ ዘይተረጋገጹ ሓበሬታት የመልክቱ።
ን 22 ገዳማት ኦርቶሮክሳዊት ቤተ ክርስትያን ምስናይ ቅርስታተን ንምውራስን ናብ ወተሃደራዊ መዓስከር ንምቕያርን ኣብ መስርሕ ዝርከብ ውሳኔ ውልቀመላኺ ኢሳያስ፡ ካብ ውሉደክህነት ቤተክርስትያን ማለት ካብ ኣቐሽሽትን ኣመሓደርቲ ገዳማትን ዲያቆናትን ሰፊሕ ተቓውሞ የጋጥሞ ከምዘሎ ምንጭታትና ካብ ኣስመራ ሓቢሮም፡፡
ውልቀምልካዊ ስርዓት ኢሳይያስ ኣብ ሙሉእ ኤርትራ ዝርከባ 22 ገዳማት ኦርቶዶክሳዊት ቤተክርስትያን ንብረተን ዝኾነ ጥንታውን ታሪኻውን ቅርስታት ብምህጋር፡ ነተን ገዳማት ናብ ወተሃደራዊ መዓስከራትን ኣብያተ ማእሰርትን ክቕይረን መዲቡ ከምዘሎ ምንጭታትና ካብ ኣስመራ ሓቢሩ።


text:
መባእታ
ብመጀመርያ ርሑስ በዓለ ልደት ይግበረልና። ንሕዝብና፡ ጸሎቱ ሰሚዑ፡ ንዝጸምኦ ሰላምን ፍትሕን ዝህብ፡ ንሕማቑን ጠንቂ ሓዘኑን ዝቕንጥጥን በዓለ ልደት ይግበረሉ።
መርበብ ሓበሬታ ኣሰና ንኹሎም ኣመንቲ ምስልምና ርሑስ ዒድ ኣል-ኣድሓ ትብል።
ስርዓት ህግደፍ ኣብዚ ሰሙን ‘ዚ ልዕሊ 20 ኣመንቲ ናይተን ዝኣገደን ሃይማኖታት ክርስትና ኣሲሩ ከምዘሎ ተገሊጹ።
መርበብ ሓበሬታ ኣሰና፡ ንኹሉኹም ኣመንቲ ምስልምና ርሑስ በዓል ሮማዳን ክኾነልኩም እናተመነየት ‘ዒድ ሙባራክ!‘ ትብለኩም። ኣሰና !
ኩሉኹም ኣመንቲ ክርስትና ርሑስ በዓል ቅዱስ-ዮውሃንስ ይግበረልኩም! ኣሰና !
ስርዓት ህግደፍ ኣብቲ ኣብ ካብ ዓለም ዝለዓለ ሙቐት ከምዘለዎ ዝእመነሉ ወደብ ዓሰብ፡ ኣብ ትሕቲ መሬት ን ሽዱሽተ ዓመት መመላእታ ዝኣሰሮም ኣርባዕተ ኣመንቲ ክርስትና ተሳቕዮም ከምዝሞቱ CFC ዝተባህለ ንመሰል ናጽነት ሃይማኖት ዝጉስጕስ ማሕበር ንናይ ዓይኒ መሰኻኽር ጸብጻብ ብምጥቃስ ኣፍሊጡ። ካልኦት ኣርባዕተ ኣመንቲ ‘ውን ንሓያለ ኣዋርሕ ኣብ ጸላም ተኣሲሮም ድሕሪ ምጽናሕ ሃንደበት ናብ ብርቱዕ ብርሃን ብምቅልዖም ዓይኖም ከምዝዓወሩ እቲ ሓበሬታ ይጠቅስ።
ስርዓት ህግደፍ 80ታት ዝዕድሚኦም ሰለስተ ኣረጋውያን ኣመንቲ ክርስትና ካብ ወተሃደራዊ ቤትማእሰርቲ ከምዝፈትሐ ‘ቦስ ኒው ላይፍ’ ዝተባህለ መርበብ ሓበሬታ፡ ተጣበቕቲ መሰል እምነት ክርስትና ንዝሃቡዎ መረዳእታ ብምጥቃስ ኣፍሊጡ።
ስርዓት ህግደፍ፡ ሃይማኖታዊ እምነቶም ምኽሓድ ንዝኣበዩ ሰለስተ ኣመንቲ ክርስትና ግዳይ ሞት ከምዝገበሮም፡ Christian Today ዝበሃል ማዕከን ሓበሬታ፡ International Christian Concern (ICC) ንዘቕረቦ ጸብጻብ ብምውካስ ኣብ ዘመሓላለፎ ዜና ኣፍሊጡ።
ስርዓት ህግደፍ ኣብ ሓድሽ ዓመት 2009፡ ብዕለት ሓደ ጥሪ ኣብ ከባቢ ማይ ጃሕጃሕ ጸሎት ይገብሩ ንዝነበሩ መብዛሕተአን ደቂንስትዮ ዝርከባኦም 54 ኣመንቲ ክርስትና ተጸናትዩ ከምዝኣሰረ ምንጭታት ሓቢሮም።
ርሑስ
በዓል ዒል ኣልፈጥር ንኹሉኹም ኣመንቲ ምስልምና - ትብለኩም
ኣሰና !
መስጊድ
ጃምዕ ተወሊዓ - ጠውቑ
K]²ï©ö ®M— Fohñ o‘Dï–
K]²ï©ö ®M— Fohñ o‘Dï–


text:
Radio Erena: 13 October 2019
ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ፣ ናብ ስዑዲ ዓረብ ተወሰኽቲ 3 ሽሕ ወተሃደራት ከተዋፍር ሙዃና ተገሊጹ።
ብዓርቢ 11 ጥቅምቲ ካብ ፐንታጎን ዝወጸ መግለጺ ከምዘመልክቶ፣ ኣብ ስዑዲ ዓረብ ብኣል ሑቲ ናይ የመን ኣብ ልዕሊ ትካላት ነዳዲ ድሕሪ ዘጋጠመ መጥቃዕቲ፣ ተወሰኽቲ ኣጽዋርን 3 ሽሕ ወተሃደራትን ንሓለዋ ክዋፈሩ ሙዃኖም ኣፍሊጡ።
እቲ ኣጽዋር ዝተራቐቐ መጎጻጸሪ ባለስቲካዊ ሚሳይላትን ነፈርቲ ኲናትን ዘጠቓለለ ክኸውን እንከሎ፣ ተወንጨፍቲ ሮኬታትን ሚሳይላትን እውን ይርከቦ።
እዚ ኣመሪካ እተዋፍሮ ዘላ ተወሳኺ ወተሃደራዊ ሓይሊ፣ መሓመድ ቢን ሳልማን ናይ ስዑዲ ዓረብ፣ ካብ ኢራን ክመጽእ ንዝኽእል መጥቃዕቲ ንምክልኻል፣ ብዘቕረቦ ጠለብ ሙዃኑ ፐንታጎን የመልክት።
ስዑዲ ዓረብ ኣብ ትካላት ነዳዲኣ ድሕሪ ዝወረደ መጥቃዕቲ፣ ኣብ ልዕሊ ሓንቲ ብኢራን እትውነን መመላለሲት ነዳዲ ዝኾነት መርከብ ኣብ ቀይሕ ባሕሪ ብተወንጫፊ ሮኬት ሃሪማ ድሕሪ ምዕናዋ፣ ኣብቲ ዞባ ሓድሽ ወጥሪ ሰፊኑ ይርከብ።


text:
ክውንነትን ግዜን ይቀዳደምሉ ኣብ ዘለዉ እዋን ንግዜ ቀዲምካ እዋናዊ ሓቤሬታ ብምስናቕ ንኩነታት ብምምዛን ህዝብን ሃገርን ኣብ ምድሓን ይሕግዝ ኢዩ ዝብል ግምት ስለ ዘለኒ ነቲ ዋሕዚ ሓበሬታ ካብ ክዉን መንፈሱ ከይቀየርኩ ናብቲ ከም ንፋስ እናሸበብ ዝቕድመና ዘሎ ህሉው ምዕባለታት ብምትዃር ኩለትናዊ ሓበሬታ ብምዕራፋት እናኸፋፈልኩ ኣብ ቦቶኦም ከትሕዞም ምዃነይ ቃል እናኣተኹ፡ እንሆ ናብ’ቲ ቀንድን መበገስን ዝነበረ ኣገዳስን ተኣፋፍን ቴማ ብዝያዳ ኣተኵረ አቕርቦ ።
ካቡኡ ናቡኡ ኸኣ፡ ንኤርትራውያን ኣሻቒሉ ኣብ ዘሎ ኣርእስቲ ኣትየ ክጽሕፍ እንከለኹ፡ ነቲ ሰራዊት ሰሜን ኣትላንቲክ ኔቶ፡ ናብ ቀይሕ ባሕሪ ዝገብሮ ጉዕዞን፡ ላዕለዋይ ኣዛዚ ሰራዊት ሰሜን ኣትላንቲክ ኔቶ፡ ቺፍ ኣድሚራል ዳኒኤል ፋን ቤንጃንኩዝ፡ ብዕለት 12/10/2008 ዝሃቦ መደረ ምርኩስ ብምግባር፡ ንዘለኒ ሓቤሬታ ንምክፋልን፡ ኣብ ወትሃደራውን ፖለቲካውን ኩነታት ናይ’ቲ ከባቢ ኣመልኪተ ጹሑፈይ ከቕርብ እንከለኹ፡ ከም ቀንዲ ሕመረት ናይ’ዚ ጹሑፍ ከኣ፡ ነቲ ቃል ብቓሉ፡ “መደባትና፡ ነቲ ኪንዮ ጸሊም ራዕዲ ዘሎ ደበና፡ ምቕንጣጥ ኢዩ!!!” ክብል፡ ላዕለዋይ ኣዛዚ ሰራዊት ሰሜን ኣትላንቲክ ኔቶ፡ ቺፍ ኣድሚራል ዳኒኤል ቤንጃንኩዝ ኣብ ዝሃቦ ቃል እምነ መሰረት ብምንባር ኢየ።
እቲ ናይ ሽዑ ምኽትል ዋና ጸሓፊ ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ ዝነበረ ተጋዳላይ ኢሰያስ ኣፈወርቂ ምስ ሰበ ስልጣን ስርዓት ደርግ ኣብ ምብራቕ ጀርመን ብመንገዲ መራሕቲ ምብራቕ ጀርመን ኤሪክ ሆኒከር . . . ዘካየዶ ዝርርብ ናይቲ ምሉእ ትሕዝቶ ጽሟቕ መግለጺ ኸኣ እዚ ዝስዕብ ነበረ፦
ላዕለዋይ ኣዛዚ ሰራዊት ሰሜን ኣትላንቲክ ኔቶ፡ ቺፍ ኣድሚራል ዳኒኤል ፋን ቤንጃንኩዝ፡ ብዕለት 12/10/2008 ዝሃቦ መደረ ምርኩስ ብምግባር፡ ንዘለኒ ሓቤሬታ ንምክፋልን፡ ኣብ ወትሃደራውን ፖለቲካውን ኩነታት ናይ’ቲ ከባቢ ኣመልኪተ ጹሑፈይ ከቕርብ እንከለኹ፡ ከም ቀንዲ ሕመረት ናይ’ዚ ጹሑፍ ከኣ፡ ነቲ ቃል ብቓሉ፡ “መደባትና፡ ነቲ ኪንዮ ጸሊም ራዕዲ ዘሎ ደበና፡ ምቕንጣጥ ኢዩ!!!” ክብል፡ ላዕለዋይ ኣዛዚ ሰራዊት ሰሜን ኣትላንቲክ ኔቶ፡ ቺፍ ኣድሚራል ዳኒኤል ቤንጃንኩዝ ኣብ ዝሃቦ ቃል እምነ መሰረት ብምንባር ኢየ።
መደባትና፡ ነቲ ኪንዮ ጸሊም ራዕዲ ዘሎ ደበና፡ ምቕንጣጥ ኢዩ!!! – ላዕለዋይ ኣዛዚ፡ ሰራዊት ሰሜን ኣትላንቲክ ኔቶ። ቺፍ ኣድሚራል ዳኒኤል ፋን ቤንጃንኩዝ።


text:
ጀዊራ እክባ ፋሪዕ ሙርቛ ብሊነሪ- ኤርትራ ሽካ ኣመራ 11.11.2009-11-11.2019 ተከልስረትል
ጀዊራ እክባ ፋሪዕ ሙርቛ ብሊነሪ- ኤርትራ
ሽካ ኣመራ 11.11.2009-11-11.2019 ተከልስረትል
እዳናኹ ሙርቛ ብሊናዂ ኮልኽር ዲያስፖሪልኽር መንደርትደናኽር፣ ይን ሓለኖ ሰገርናኹስና ኣከገግር፣ ውራ ህብደናኹን፣ ይኖ ደባነቱ ወንቐረስ ጃብስነኩንኩም።
ፋሪዕ እክባ ሙርቛ ብሊነሪ-ኤርትራ፣ ሆደ ያዂ ጀመረድ ኤርእስረሪ፣ ብሊን ና ናይ መታን ፍንሕንሕ ይድኖ ሓለንዶ ከርተፍ የረሪ ኤርበዲ ኤመረዲ 11.11.2009-11-11.2019
ንርኣክነት ጀዊራ ሽካ ኤምሪኹ ትዃስ በርህደቲ እንኩቲ። ይና ጋብድኻ ጋብጝኒ ይነኣኽርድኻ ሓሰብጚኒን ድንክል እስተና ሰጘኩ። ሆደኻ እና ሰንሰለት ኒስ ከርደ ጉራዂ ኤመራ ግን። ሆደ ‘’ትምያ’’ ያዂ ወክትል ትም ይነሊ ይና ወራትሲ ኤሪዉ እሲድኖሉ ኣኽኒ ይን ህንብነኩንሉ ይሮ ኣቅሩንሊ ንር ማእኮትዲ ንርእስታዲት ከዋ ጃብል ኣዋጅድ ገምድራ ግርጋ ባርሂ ግን።
ፋሪዕ እክባ ሙርቛ ብሊነሪ-ኤርትራ/ሆደ ሰልፍ ንር ሱጝ ፍንሕንሕ ሙርቛ ብሊናኹ ግን ንእርጋዂ። እና ፍንሕንንሕ ኒኻ ሻን ባድል-ስዊስል 11.11.2009 ዲባ እሰነ ጉድኖኽር ገምድኖኽር ጃቢታኹል ኣኽኒ ህንብናኹል ድግም ብሊኒ ሙርቖስ ተብድኖ ‘’ላሕመድ ሻን ይና ናይ መታን ጉንን’’ ይነሪትል ቀሽቐሸውዲ ሓድተዉዲ ና ጃብል እሲነ ግን። ፋሪዕ እክባ ሙርቛ ብሊነሪ-ኤርትራ፣ ዕሙጫን ንር ከዉል እምንዶ ናስሕ ለበከድ ጉርነዲን ንኪ መርቛ ብሊኑዂ ኒ ህንባ ኣካንልክ እክብሰኩር ቁርቁሪተኩር ለመለምል ኮዶ ንርሕሲ ወከሎ ጓክር እንኩዂ። ሽካ ኣመሪል ሙርቛ ብሊኑዂ ግርብ ሱቛኹልድ ንኪ ክብያ ግርብል ህንበኩ። ሆደኻ እሰካ እርገዉድ ይሰውዲትል ወተስቶ ኣኽጊ ናጝር ገሪ ክድመት ጨብረትና ድምሮ ንከዉሲ ደበልድቶ ላሕመድ ጂበዉሲ ትክሲነ ትከይወስኻ ኤድኖ ሕንንኖ ጨበረቲ።
ለመልም ስዳዋዂ ኣኽላ። እምንደጝር ማእኮት ክምረጝን ደኣም ክራኽር ሰኻራ ግን። ብሊና ኒ ድግምል እምንሊ ደዉ የት ይና እግዋርኽር መስከረናዂ እምን ግን። ኒን ደኣም ከደመጝረንሉ ገነኩ ክረኲ። ጂባዃ ኮሊትል ህንባዂ መሪ እና ትክየዉ ዓዋዲ በልዲሩሲ ና ስርልድ ሙኩድሮ ቂርዲ ገርክዲ ገንጃ ሻኽላ። ኒ እከይ ገረትሲ ሻሎትል ካስሮ ኒ ገለበድጋዂ ክርጛ እለሉ። ሻልትሲ ሒልድር ጓቑስስነድር ሰላዲስኽር ሲመርድር ድገር ክብርድር ሻዓብ ላሕመድር ደኳዂ ለመለምድር ምልልጛዂ ኣኸዉድ ገሪ ጎታ ትክየዉ ዓዋዲትል ጎታ እሰ ህንበኩ። ይና በለዲትል ትክየዉ ዓዋዲት ቀሃምደኩሎም እንኩዂ።
ብሊና ብሪል ንኪ ህንባዂ ዕምጭ ኮዶ ገደዱ እተረኩ እንኩዂ። ካቶሊክድ እስተ እርገዉ ልጝንቲ ክኒሩዲ ዓፍየቱዲ ኤላ ኣኩ እርገዉሲ ናት ኤበበዶ እንታ ገነሲ ዓቑ ወረዳ ይዂ። ይና ቑርር ዋዲክ ና ገነር ጋብድ መሀስርነት ይኑ ኤሪዉ ድገ ቑርዲ ላሓምደዉ ጋብዲ ፍትሕ ሕክምዲ ገብነዲን ና ውረቢል ሳዳ ብኖ ከደን መኸልተዉ እሰሎም ህንበኩ። ንድኻ ጋይትና መፍትሕ ኣኾ ላዂ ላዂ ልኩል ተከኖ ሳህረዲ ባሕርዲት ኒ ግርጊዂስ ኡኖ ቅሬንሊ ፋሕ የነኩ እንኩኑዂ።
እማ ፋሪዕ እክባ ሙርቛ ብሊነሪ-ኤርትራ፣ ሙርቛ ብሊኑዂሲ እና ደኮዉ ኤሜታተል ፋርሳን ሻንድ እስተዉ ክደም ሺብሰዉ ኣኽላ። ናልድ ህንቡንትክ ንኪ ይና ሽንግሩው ጎሊተንቲ ይና ምጨሲ ጋብድኖ ይና ረድዮታት ብሊና ጃህራይ ጨበሪ ፈይስ ቦክል ካዉዲ እርገዉዲ ኒሰና ፓልቶካትል ካዉዲት ሕበበረደ ብልና ኒ ናይ መታን ኒ ግንቢ ጉደት ግርም ቋልናዂ ግን።
ክብስነ እልብድናዃ ናዉክር ይና ምራዲ ይና ሳህሮዲ እርጋኹሉኽር ህንባኹሉኽር ባሕሮታት ይነዉ ትንክብ ትንክቡ ንኪ ብሊና ላሕመድ ላ ዲባ ዲያስፖራ ኒ እስነድ ሓበንስኖ ህንብነኩን። ክኒስኽር ድግምድ ጉኖኽር ለበኪትኖኽር ለመለም የዉ ሰቐራት ወቡ ደበሪረዉሲ ምኽርግኒ ተኸትል ጀምረዉ ይና ቑር ጊብ በላይነዉሲ ጃብትንን ይና ክሰራ ሺራዂ ኣኽላ ይነኩን።
ደኮዉ ኣዉካትል ደርብ ይን ሻኽኖ ህንብናዂ ስቱርድ ከደምና ኣኸዉድ ዕቡብድ ሆደ ውራ ህበትን ውራ እሲትን ያዂሲ ሰኼዔትል ጃብሲንልኩም። ይና ጨርኽር ና ኤዉናርሲ ደወጝኒ ና ከዉሰና ናትክ ክድመትል ህንበነኩ። ንደብኽር እና ደርብ ኒስ ገለ ወክት ኣኽራሲክ ሻኽኖሉ ፈርኖ ኣኸዉድ ንኪ እንተል ጃብስነኩንሉ።
ይና ዋንትና ይና ናንሊ ግን። ድገር በሎቲካ እክብ ይና ዋንትነስ ናትልድ ኤርኤግነን እመሪ ዋስድኖና ኣኽኒ ይኖ ናዉ ሓደርናኹልክ ናዲ ህንብነኩን። ናዲ ዋንትና ካያ ኣኽጊ ላሕመድ ከደምድኖኽር እምንዲ ፍትሕ እና ዓምጮና ህንባዂ ደንቢ ተከልስሮኽር ለመለም ይነኩን። ኒል ናዉክ ብሊን ፈርናኹልክ ና ማልዲ ና ልግንዲ ና ለበከዲ ብድኖ ካበዉና ገሪ ሓምደ ህንበኩና። ንኪ ሸኽር ቐሺራኽር ፈላሲትል ኒ ወረበድር ኒ ኮልስኽር ሰሄራዂ ወክት ግን። ይጝር ኒስ ኤርእኖ ድሕነት ኮሊሩዂ ጃብስኖ ሙርቛ ናይሲ ጃብራ እስነ ጋቢኖ ወጀበላ። ድገት ዳሕኒስኖ ይና ኡሰሪ ይና ነሳኹራ ላሕመድ ይና ብሊናርሲ ዲባ ዲያስፖሪል ቋሊስኑ ለመለም ይኖ ድምኖ ፋነይነኩንኩም።
ጅወራ ፋሪዕ እክባ ሙርቛ ብሊነሪ-ኤርትራ፣ ሪሪ ይኖ ኩጝድኖ ጋቢኖ ጀረብግናዂ እና ኤርባ ኒን 1970ዓም ይና ወረቢል ጀረያዂ ድዳ 741 ኣዳም ሰዃ ኳሪል ብስክዲረዲ ዖነድት ና ለከንሲ ሓከምጝኒ ጀዊራ ይኖ ክብሲኖሉ ጀረብኒ። ሻን ሓይሳን ኡሰዉ ነሰኸዉ ሻሎት ቁደዉ ፋሪዕ እክባ ሙርቛ ብሊነሪ-ኤርትራ፣ እንተሪ ግን እማ እንተእማኒሰና እንታ ቁልፊረስ ሸጥ ስዲነ ሆዴት ሽካ ኤመሪዂ እንት ህብንደናዂልክ ቲዃ ወልዕትኖ ተዓየብነኩን።
ዖነዲ ብስክዲረዲ ካያ ኣኽጊ ሱቖ በልዲ ከበሰዲትል ወክት ለመለም ዲስነዉ ናጝር ልጝንቲ እንሽዉዉል ክረዉ ባሕርዲ ሳህረዲት ዲህስነዉ ሲ ቋልኑ ገንጃ እላ። ትም ይና ለጛ ክር ግን። ለመለምኻ ትላ ግን ትላኽር ናዕሰኩ እማ ለመለም ይንን ይኑ፣ ደባንዲ ናይ ኮሪሩኹዲ ተምኔትኑ ንድ ኤብድኖ ኒዲ እንታ ዳሕነነዲ ይነኩንሉም።
መሪ ፍትሕ ሻኽጋኩ ጨደፍኒ!!!
ከዉታት ኢርትሪን ና ስድቕ ፍትሕ ግን!!!
ፋሪዕ እክባ ሙርቛ ብሊነሪ-ኤርትራ፣ Friday, 22 November, 2019Hits: 156


text:
ኣዲስ ከምብሓዲሽ(ስ)።
ካብ ዋሺንግቶን ዲሲ ናብ ኣዲስ ኣበባ ትበርር ነፋሪት ኣላ ዝብል ወረ ካብ ዝሰምዕ ዝሓለፈ እዋን’ኳ እንተ ዘይሓጸረ፡ ኣነስ ቅድሚ ክልተ ሰሙን’የ ባዕለይ ክፍትን ዕድል ዝረኸብኩ። ዝገርመኩም’ዩ! እንዳ ዝናን ባህታን ዝብሉዎ ደኣ እንድዒ’ምበር ንኣይ’ሲ፡ ምናልባት ድሕሪ
ካብ ዋሺንግቶን ዲሲ ናብ ኣዲስ ኣበባ ትበርር ነፋሪት ኣላ ዝብል ወረ ካብ ዝሰምዕ ዝሓለፈ እዋን’ኳ እንተ ዘይሓጸረ፡ ኣነስ ቅድሚ ክልተ ሰሙን’የ ባዕለይ ክፍትን ዕድል ዝረኸብኩ። ዝገርመኩም’ዩ! እንዳ ዝናን ባህታን ዝብሉዎ ደኣ እንድዒ’ምበር ንኣይ’ሲ፡ ምናልባት ድሕሪ ዓሰርተ ሓሙሽተ ዓመታት ስለዝኾነ ግዲ ኾይኑ፡ ኣብ’ቲ ጉዕዞ ኩሉ ነገር’ዩ ሓዲሹኒ። ብዘይ ምግናን ከኣወያ ተቐባሊት ጋሻ ከምምዃና፡ ብጎበዘይ ዝፈልጣዝነበርኩ ኣዲስ ኣበባ’ሲርእሰይ ኣብ ምብርሑ ጸጉረይ ኣብ ምስያቡ፡ መርዓት ሕጽኖት ክሳብ ትመስልኣዝያ ….. ተሓዲሳን ተሃንዲሳን’ያ ….. ጸኒሓትኒ። ንሱ ከይኣኽላ ድማከም’ዛ ቐደም ዘይትፈልጠኒ-ጋሻን ደሃይ ምዕባለ ከምዘይብለይን’ያ ከተዐንዝዘኒ ፈቲና።እንተኾነ ግን ሽሕ’ኳ ንሳ ዝገገየትኒ መሲላ ክትቀርበኒ ዝደለት እንተመሰለት ኣነስ ኣይተሃመልኩላን።ከምብሓዲሽ ተመሊሰ ክርእያ ዕድል ስለዝረኸብኩ’ኳደኣ ግዲ’ብልክን ካብ ዝሓሰብክዮ ኣይትትረፊ’ምበር ኣላሽ ኣይብልን’የ ወድኣይተ እና’በልኩ’የ ህሩግ ዝበልኩዋ።
ዝኾነ ኾይኑ እቲ ጉዕዞ ብዋሺንግቶን ዲሲ’ዩ ተጀሚሩ። ወዮ ቐደም ካበ’ስመራ ናብ ኣዲስ ኣበባ ብ 153 ብር ወይ ድማ ብፍርቁ (ናይ ተመሃራይ) ዝፈልጦ ዝነበርኩ ናይ ኣየር ትኬት ዋጋ እንተረኸብኩ ሃሰስ ንምባልየ’መስለኒ ድማብመንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ክኸይድ ዝወሰንኩ። ስለ’ዚደሃይ ናይ ነፋሪት ትኬት ከጣይቕምስጀመርኩ ኣብ’ቲ ስራሕ ዝሓሸ ሓበሬታ ይህልዎ’ዩ ንዝበልኩዎ ዓርከይ ተወከስኩ። ንሱ ግንቅድሚ ትኬት ምግዛእካ መእተዊ ቪዛ ክትረክብ ኣለካ ዝብል ኣብ ልበይ ዘይጸንሐ ሓሳብ ዱብ ኣበለለይ። ኣነ ድማ ክላ ሱቕ በል በጃኻ ዝሓለፈ’ኣኽለና! ናይ ኣመሪካ ፓስፖርትኮ’ዩ ዘለኒ ክብል፡ ብዛዕባ’ቲ ሓዲሽ ቪቶ-ፓወረይ!!! ኣግሃድኩሉ። ብልበይ ድማ ፈረንሳይ ጥራይዶ’ይኮነትንከንኣመሪካውያን መእተዊ ቪዛ ትሓትትዝብል ብሂል ዘኪረ ተጠራጠርኩ።ነዛ ብሂል’ዚኣ ኣጥሊለ ስለዘይፈልጣ ግን ካብ ኣፈይ ኣየውጻእኩዋን።
ወዮ ዓርከይ ግን ኣንታ ሓውና ኣብ ፓስፖርትኻ ዘሎ ጽሑፍ ብዛዕባ ዝተወለድካሉ ሃገር ኤርትራ እንተኾይኑ ዝብል ቅድሚ ትኬት ምግዛእካ መእተዊ ቪዛ ክትሓትት ኣለካ’የ ዝብለካ ዘለኹ በለኒ’ሞ፡ ሕራይ ኢለ ንግዜኡ ተፋነኹዎ። ካብኡ ናብ ኤምባሲ ናይ ኢትዮጵያ ስልኪ ደዊለ ተወከስኩዎም። ንሳቶም ድማ ብፍላይ ኤርትራዊ መቦቆል ንዘለዎም ገያሾ ብዝምልከት ኣብ ናይ ኢንተርነት ኣድራሽኦም ዘሎ ሓበሬታ ተኸቲለ መእተዊ ፍቓድ ክሓትት ከምዝግብኣኒ ሓበሩኒ’ሞ፡ ክልተ ገጽ ሙሉእ ብኣምሓርኛ ሓንቲ ገጽ ድማ ብእንግሊዝኛ ዝምላእ ቅጥዕታት መሊአ፡ስእለይ ለጢፈ’የ ንኽልተ ሰሙን ኣዲስ ኣበባ በጺሐ ክምለስ ፍቓድ ዝሓተትኩ። …… ጉድ’ዩ!
በቲ ሓደ ወገን ድማ ዘይውዳእ በረኸት ይዓድሎም ኣመሪካ ወላ ሓዲሽ ኩን ደኣ’ምበር ደጊም ወድዓድና ኢኻ። ስለ’ዚ ብመሰረት ሕጊ ዓደ’ቦናዓመት ሙሉእ ስለዝሰራሕካ’ሲሃየ’ስኪ ዕረፍቲ ወሲድካ ተዘናጋዕ ዝብል መሰል ስለዝሃቡኒ’የ፡ ኣብ ክንዲ ዕረፍተይ ደሃይ’ቲ ንዓሰርተ ሓሙሽተ ዓመታት ደሃዩ ዘይነበረኒ ዓርሰ-መርሲ ክገብር ዝተበገስኩ። እዝጊ’ሃቦም ፈረንጂ ዜግነት ሂቦም ናይ ስራሕን ናይ ጡረታን ዕድል ከፊቶም ክላ በል ንሱ’ኣኽለካ’ሞ ወሰንካ ሓዘልና ኣይበሉንን። ኣብ’ዛ ዓለም ዕዳጋ……….ነዛ ሂወት ጸጋ…….ዝወሃባ ዋጋ! ኣብ ኣፍሪቃን ኣብ ኣመሪካን ክሳብ ክንደይ ፍልልይ ከምዘለዎ ክሳብ ዝድንጽወኒ! ሃየ ደኣ ንኣና ምሰል ብምባል፡ እዛ ሂወት ጸጋ ሓጸርን ምቅርትን’ያ’ሞ ዳኒኤለ! ኣስተማቕራ ኢኻ ክብሉ’ዮም ኣሰናቢቶሙኒ። ኣቤ…………..ት!!! እንዳ ዝናን ባህታን ኣይስምዑ። እዚኹሉ መሰል’ሲ ንዑቑር ሰራዊት ከይብሉ ማለተይ’የ!
ዝኾነ ኾይኑ “በቲ በቲ ወድኽን ይድረረልክን፡ በቲ ሓደ ድማ ሽሻይክን ይዕቆረልክን፡እዋን ምስ ቀውዐት ድማ ለቓሕክን ይምለሰልክን” (ምስላ)። ክሳራ የብልክንን ኣደየ! ከምዝበለቶ መርዓት ንሓማታ፡ ኣነ ድማ እንተኾነ መምለስ እግሪ’ረክብ፡ እንተዘይኮነ ድማ ሰሓቕን ዕላልን ናይ ሰብ ቀደም እኸስብ ብምባል ንነብሰይ ጠቢረ’የ ምስ ስግኣትን ናፍቖትን ናብ ኣዲስ ኣበባ ተበጊሰ፡ ኣብ ናይ ዋሺንግቶን-ዳላስ መዓርፎ ነፈርቲ ኣንጊሀ ዝበጻሕኩ።
እቲ ኣየር ፖርት ኣዝዩ ዓቢ’ዩ። ካብ ማእከል ከተማ ዲሲ ድማ ርሑቕ’ዩ። ዝገደደ ድማ እቶም ሰራሕተኛታት ናይ መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ዳርጋ ኩላቶም፡ እቶም ገያሾከኣ መብዛሕትኦም ሓበሻ’ዮም ጸኒሖሙኒ። ስለ’ዚ ብነፋሪት ከይበረርኩስገና ኣብ ዲሲ እንከለኹ በታ ሓምለ 1998 ናብ ዓዲዃላ’ቢለ ዝሰገርኩላናይ መረብ ቢንቶሕጂ ድማ ናብ ራማ ገጸይዝተመለስኩ መሲሉ ተሰመዓኒ። ብርግጽ ከኣታድያስ ዝብል ደኣ’ምበር ዋትዝ’ኣፕ! ዝብል ድምጺ ኣይነበረን ኣብ’ቲ ኣየር ፖርት።ዝኾነ ኾይኑ ስንቀይ ኣብ ጁባይ ዘምቢለይ ድማ ኣብ መንኩበይ ስለዝነበረ፡ ቅጥዕታት ኣማሊአንኽሓልፍ ኣየደንጎየንን። ቀልጢፉ’ዩ ሰሊጡኒ።
ካብኡ ነታ ዝርካባ ዘምቢለይ ኣፋንየ ገጸይ ገልበጥኩ’ሞ፡ እቶም መኻይደይ መብዛሕትኦም ካሮሳ ክትስሕቦ ወይ ድማ ገመል ክትስከሞ ትኽእል ዘይመስል ጽዕነት ዘለወን ዓረብያታት ክኹብኩቡረኣኹዎም። ሽዑ ቁሩብ ስክፍታ ምስ ፍርሃት ተሰመዓኒ። ምኽንያቱ ነዚ ኹሉ ህዝብን ነዚ ኹሉ እስቤዛን’ሲ ናይ ብሓቂ ሓንቲ ነፋሪት ድያ ካብ ዋሺንግቶን ናብ ኣዲስ ኣበባ ከተብጽሖ ደቀይ። እሞ ድማ ከየዕረፈት! እና’በልኩ ብግስ በልኩ’ሞ እልቢ ዘይብሉ ህዝቢ ንገያሾ ምእንቲ ኸፋኑ ተኣኪቡ ረአኹ። ሽዑ …. ቦሌን ቀበሌን….ጥራይ ዘይኮነ ጎልጎል ሰምበል ….. ከይተረፈ’ዩ ትዝ ዝበለኒ። ንፋስን ደሮናን ጥራይ’ዩ ዘይተሰመዓኒ’ምበር።
ጎላጉል ዋሺንግቶን ዳላስ ኣየር ፖርት ድማ ካብ ጎላጉል ሳዋ ዝንእስ ኣይመስልን’ዩ። ኣብ’ታ ንግሆ’ቲኣ ግን ንዕብየቱ ዝምጥናብዙሓት ነፈርቲ ኣይነበረኦን። ዝኾነ ኾዩኑ እታ ሽዑ ተድልየኒ ዝነበረት ናይ ኢትዮጵያ ነፋሪት ግን ፊትንፊተይ ናብ መንደቕ ለጊባ ንኽትነፍር ክትቀራረብ ጸንሐትኒ። ኣይደንጎየትን ድማ ከም ምዱብ ሰዓታ ማዕጾኣ ከፊታ ተቐበለትኒ። ሓቂ ንምዝራብኣነ’የ ዝብል ሙኩሕ ቀላዓይ’ኳ ኩዕሶ ጨርቂ ቲሮ ቐሊዑ ካብ ጫፍ ናብ ጫፍ ናይ’ዛ ነፋሪት ኣይመብጻሓን። ኣቤት ክትዓቢ!! ቦይንግ 777 – 200 ትበሃል፡ ኣስታት 320ገያሾ ትስከምከኣ ይብሉዋ። ኣብ’ታ ነፋሪት ዝነበረ ድርጅታዊ ማህደር ከምዝሕብሮ ድማ፡ መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ኣብ’ዛ ዓለም ዕዳጋ እዘን ዝስዕባ ንወጻኢ ዝመላለሳ ናይ ንግዲ ነፈርቲ ብምውናን ኣብ ንግድን ዕዳጋን ይዋሳእ።
1. Long range passenger services – (a) Boeing 777 – 200 …… ሓሙሽተ ነፈርቲ (b) Boeing 767-300 … ዓሰርተ ነፈርቲ
2. Medium range passenger services –(a) Boeing 757 – 200 …. 8 ነፈርቲ (b) Boeing 737 -700 …. 5 (c) Boeing 737 – 800 …. 2
እዚኣተን ካርጎን ኣብ ናይ ውሽጢ ሃገር ኣገልግሎት ዝህባ ነፈርትን ከይሓወስካ’ዩ። …… ንፈተውቲ ስራሕ ፍትወቶም ይባርኸሎም!
ዝኾነ ኾይኑ ንእሽቶ ማህደረይ ተኾልኲለ ዝተመደበትለይ ቁጽሪ መንበር ሃሰስ ክብል እንከለኹ “ስቓይ ዝከኣል’ዩ ስቓይ ዝከኣል’ዩ …. ኩሉ ግዜ …” ትብል ናይ ትግርኛ ደርፊ (ብናውቲ ሙዚቃ ጥራይ) ብትሑት ቃና ኣብ ውሽጢ’ታ ነፋሪት ክትድረፍ ሰማዕኩ’ሞ፡ ካን! ንገዛይ ዝምለስ ዘለኹን! በቲ ጥቓ ካተድራለ ንሲነማ ኢምፐሮ ገጸይ ኮዘን ክብል ዝኸይድ ዘለኹን መሲሉ ተሰመዓኒ። ኣይደንጎኹንግንቁጽሪ መንበረይ ረኺበያ ኮፍ በልኩ። ካብኡ እታ ቀዳመይቲ ደርፊ ምስተወድአትከኣ “ከም ኮኾብ ኣብ ሰማይ ተሰቒላ……” ትብል ናይ ኣቶ ትኳቦ ወልደማርያም ደርፊ ንሳ’ውን ብናውቲ ሙዚቃ ጥራይ ቀጸለት። ሽዑ ኣብ ሞደርናን ኣብ ኢምፐሮን ባንኮኒ ተደጊፈ ጻዕዳ ማክያቶ! ጸላም ካፑቺኖ ሃበኒ ፒኮሎ! ስምዓኒ ሽኮር ባዕለይ ክዕቅነሉ’የ! ወይ ድማ ሕራይ ደሓን ፍርቂ ማንካ ጥራይ ግበረሉከይተብዝሓሉ፡ ክብል እንከለኹ ከምሕልሚ ተራእየኒ። ኣይደንጎኹን ድማቀልጢፈ ኣብኡ ንዝጸንሓኒ ጽሑፋትኣገላበጥኩ።ቀጺለ ድማ ኣብ ቅድመይ ዝነበረ ናይ ኮምፕዩተር ሰሌዳ ጠወቕኩ። ሽዑናይ በረራ ኣድራሻታት (flight locations) ኣብ ትሕቲ ዝብል ዝርዝር ዝንጸንሓኒ ኣስማት ከተማታት ናይ’ዛ ዓለም ዕዳጋ እንተረአኹስ-
Abidjan, Abu Dhabi, Abuja, Accra …………….. ክብል ዝጀመረ ጸብጻብ……….. Zagreb, Zanzibar,Zhengzhou.
ክሳብ ምባል ከምዝበጽሕ ኣንበብኩ። ሽሕ’ኳ ናይ ገሊአን ከተማታት ኣስማት ናይ ርሑቕ ናይ ወርሒ ዝመስል እነተነበረ፡ ዝሓሰብኩዎ ኣይሰለጠንን። እንተኾነ ግን ብታህዋኽ ከየቕለብኩሉ ዝሓለፍኩዎ መሲሉኒ ስለዝተጠራጠርኩ ነቲ ቀልጢፈ ዝሓለፍኩዎ ዝርዝር ኣስማት ናይ ከተማታት ተመሊሰ ብርግኣትኣንበብኩዎ። ይኹንደኣ’ምበር ብሓሳባት ዛዊነ ዛዊነስካብ ዝፈራሕኩዎ ኣይወጻእኩን! ኣስመራ ኣብ’ቲ ሊስታ ኣይነበረትን። ይዋእ ኣስመራ ኣብ ምብራቕ ኣፍሪቃ ምስ’ቲ ካብ ኣዲስ ኣበባ ኣትሒዙ ብናይሮቢ’ቢሉ ክሳብ ካምፓላን ኪጋሊን ዝሓንን ዘሎ ናይ ንግድን ዕዳጋን ማዕበል-ምዕባለ ምሕዋስ ኣጊሙዋ ጓል ሳሕል’ኮ’የ! ትብል’ያ ትመስልዘላ። …. መስተርሆት ይፍጠረላ።
ዝኾነ ኾይኑ ካብ ዳላስ ኣየር ፖርት ናይ ዋሺንግቶን ዲሲ ዝተበገስት ነፋሪት መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ናብ ሰማይ ክትዓርግ ደቒቕ ኣይወሰደላን። ከም’ዛ ጥር ኢላ ኣብ ጫፍ ሳግላዝዓለበት ርግቢት ድማ ገልጠም የለ ከርባሕ የለ ጸጥ ኢላ ኣብ ትጎየሉ ጥጡሕ ጎደና በጽሐት’ሞ፡ መጽሓፍ ዘንብብ ናብ መጽሓፉ ፊልም ዝርኢ ናብ ፊልሙ ብምዃኒ’ና ነናብ ዋኒንናተፈላሊና።
ድሕሪ ሓጺር ግዜ ድማ ሰራሕተኛታት ናይ’ታ ነፋሪት ዝብላዕ ዝስተ ሒዘን እንታይ ትሰት’ዩ እንታይ ትበልዑ እና’በላ ኣብ ውሽጢ’ታ ነፋሪት ንዝሕ ኢለን ዑደት ጀመራ። ይሃበናን ይሃብኩምን መዓት ሽሻይ’ዩ!። እቲ ጉዕዞ ሙሉእ መዓልቲ ስለዝነበረ ድማ ካብ ቁርሲ ጀሚርካ ክሳብ ድራር’ዩ ቀሪቡልና። ….. ካብ’ቲዝበላዕኩዎን ዝሰተኹዎን ናይ መኣዲ ዓይነታት… ካብ ኣመሪካ ካብ አውሮጳ ከምኡ’ውን ኣፍሪቃ ዝፈረየ ምህርቲ ዝተኸሸነ’ዩ ኔሩ። ንኣብነት፡
1. ካርልስበርግ ቢራ …… ካብ ኮፐንሃገን ደንማርክ
2. ብሽኮቲ …… ካብ ጀርመን
3. ክራከርስ ካብ Craft foods Global Inc Canada
4. Cheese ……. ካብ Tillamook Oregon USA 97141
5. ባኒ ….. ንቕጽቲ’ያ ኔራ!!! ብፕላስቲክ ተጠቕሊላ ኮይና’ምበር ብምዝሓላ’ሲካብ ርትዓዊ ድኳን ናይ እንዳዝናን ባህታን ዝተለገስት’ያ ትመስል! ማለት’ሲ እንዳ ኣልፋ ወይ ድማ ሽዋ ዳቦ ዝዓይነቱ ኣድራሻ ዝሕብር ጽሑፍኣይነበራን።
6. ኣብ ጨውን ሽኮርን ዝነበረ ጽሑፍ ግን ኣይድሃብኩሉን፡ ምናልባት ግን ኣፍሪቃዊ ከይኮነ ኣይተርፍን’ዩ!
7. ኣነ ዘይጠልብኩዎ ዓይነታት ብልዕን መስተን’ውን መሊኡ’ዩ ኔሩ። ዊስክን ቪኖን’ኳ ኣይተረፉን።
ዋይ’ዛ ዓለም ዕዳጋ! ርኣዩዋ’ሞ ክትጸብብ፡ እንተተሳኒኻ ድማ ክትምቅር!
ዝኾነ ኾይኑ እቲ ልዕሊ 12 ሰዓታት ዝወሰደ ጉዕዞ ብዝናፈቕን ዝነኣድን ኣገልግሎት’ዩ ተፈጺሙ። ካብ ዋሺንግቶን – ዳላስ ንግሆ ተበጊስናስ ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ ናይ ቦሌ ንጽባሒቱ ሰዓት ሸሞንተን ፈረቓን ናይ ወጋሕታ ኢና በጺሕና። ካብ ነፋሪት ውርድ ምስበልና ድማ ቆልዓናን ቁንጭናን ጻዕዳናን ጸሊምናን ኣብ ነዋሕ ኣውቶቡስ ዓቕላ ክሳብ ዝጸባ ውትፍ ኣበሉና። …… እታ መንገዲ’ቲኣ’ኳ እንቋዕ ኣይነውሐት።
እወ እቲ ኣንጻር ድኽነት ዝግበር ኣዝዩ ንኡድ ጻዕሪ ኣብ ኣየርን ምድርን ብንጹር ዝርአ’ኳ እንተኾነ፡ ዘይተማልአ ሃጓፍ ንዘቋምት ዓይኒ ዝኸውን ናይ ድኽነት ምልክታት ድማ ካብ ቦሌ’ዩ ክረኣየካ ዝጅምር። ብፍላይ ድማ ድሕሪ ነዊሕ እዋን ካብ ምዕቡል ዓለም ንዝምለስ ዓይኒ።
እሞ ብኣቋራጭ እንታ’እኻ ክትብል ትደሊ ዘለኻ ዝብል ሓታታይ ኣይሰኣንን ይኸውን’ዩ። ይቕረታ! እታ ኣቋራጭ ስለዘይረኸብኩዋ’የ ብዓቕመይ ኮለል ክብል ዝፍትን ዘለኹ። ለባማት ከምዝብሉዎ ግን እዛ ዓለም ዕዳጋ ከም መልክዓን ከም ምስላን ዝጥምታ’ምበር ንባህጉን ንዓቕሙን ዘንጸባርቕ ሕብሪ ቀቢኡ ክርእያ ዝፍትን ፍጡር ኣይትፈቱን’ያ። ብዘይቃልዓለም ድማ እዚ ኣኻይዳ’ዚ ንጉስ ዕዳጋ ዘይፈትዎ ናይ እንዳ ዝናን ባህታን ሕማም’ዩ። ምኽንያቱ ብሂወቱ ኣብ’ዛ ዓለም ዕዳጋ ዘሎ ሰብ ምናልባት ተጋግዩ ንንጉስ ሰማይ ዘቖጥዕ ሓጢኣት እንተፈጺሙ፡ እሞ ድማ ምንሳሕ እንተኣብዩ ናብ ገሃነም፡ ምናልባት ንንጉስ ዕዳጋ ዘቐይም ሓጢኣት እንተፈጺሙ፡ ማለት’ሲ ንስራሕን ንሕግታት ንግድ ዕዳጋን (ካስተመር ኬር) እንተዘይርዒሙ፡ እሞ ድማ ካብ ጌግኡ ምእራም እንተኣብዩከኣናብ’ዛድኽነቱከምዝጥሕል ካብ ኣቦና ኣዳም ኣትሒዙ ዝጸንሐን ዘሎን ኩሉ ሰብ ዘይስሕቶ ናይ ታሪኽን ናይ መዋዕልን ፍርዲ’ዩ። እንተኾነ ግን “ዝሰርሕ (ንፉዕ) ይሕመ፡ ዕባራ (ሕማቕ) ይግመ” ከም ዝብል ምስላ ዓደቦና፡ እና’ወደቕካ እና’ተንሳእካ ዝህነጽ ምዕባለ’ዩ ዘዛርበኒ ዘሎ። ….. ምስ’ዛ ዳግማይ-ትንሳአ ደኣተኣምራት-ትንሳአይድገመና’ምበር።
እወ እንዳ ዝናን ባህታን’ሲ ብጽፍርና ኽብሉ ኢድናን እግርናን ኣቖንዲፎሙና፡ ኣብ በረኻታት ኣስፊሮም ካብ’ዛ ዓለም ዕዳጋ ከዊሎም፡ ብቐሊሉ ኣብ ዘይውጻእ ሰልሚ ኣጥሒሎሙና’ዮም፡ ንወራሲ ይጭነቆ እና’በሉ በብሓደ ዝሓልፉ ዘለዉ። …. ከም ምሕረቱ’ምበር ከም ግብሮም ኣይግበረሎም።
ስለ’ዚ ንሳቶምምእንቲ ንስልጣኖም ክጥዕመሎም ንሕመቖምን-ውድቀቶምን ናይ ዶብን ናይ ሉኡላውነትን ሕቶ ዝዓይነቱ መጋረጃኣጎልቢቦሞ። ንሱ ከይኣክል ድማሕጂ’ውን ጌና ጸላኢ’ሎ ወራሪ ይመጽኣ’ሎ ዝብል ናይ ስግኣትን ናይ ጽልእን ሰራም ፖለቲከኦም፡ሰማዒ ምእንቲ ክዝክረሎም ነቶም “ኣንድነት” እናበሉ ኣብ ታሪኽ ዝደቀሱ ፖለቲከኛታት ናይ ኢትዮጵያ (ተቓወምቲ) ኣበ’ስመራ ኣቐሚጦሞም ኣለዉ።እዞም ሓዋወስቲ ናጽነት ክብሉ ንፍርቂ ዘመን ከምዘይለፍለፉ ሕጂ ኣብ እርጋኖም ንናይ “ኣንድነት” ተጣበቕጥቲ መዕቆብቲ መሲሎም ፖለቲካ ክሕንጽጹ ይረኣዩ’ለዉ።ኣቤት ጉድ! እቶም ዘመን እኒ! እኒ! ማሕበር ፍቕሪ ሃገር ዝብል ናይ ፖለቲካ መስመር ክኽተሉ ዝፈተኑሰብቀደም ብሂወት እንተዝህልዉ’ሲ ነዚ ናይ እንዳ ዝናን ባህታን ፖለቲካዊ ለኽበጥበጥምስረኣዩእንታይኮን ምበሉ?
ዝኾነ ኾይኑ ግን እንዳ ዝናን ባህታን’ሲ እዚ ኣብ ታሪኽ ዝደቀሰ እዋኑ ዘሕለፈ ዝምባሌ’ዚ ንህሉው ጸገማት ናይ ኤርትራ ዝኸውን ታሪኻዊ ፍታሕ ከምዘይብሉ ጠፊእዎም ኣይኮነን።ወይ ድማ ንማሕበር ፍቕሪ ሃገር ትንፋስ ክሰኹዑሉ ደልዮም ኣይመስለንን። እንታይ ደኣ ነቲ ብስግኣትን ብጽልእን ዝተላዕጠጠ ፕሮፓጋንዳኦም ከም መርትዖ ዝጥቀሙሉ ሜላ እንተረኸቡ’ሞ ህዝቢ ንምትላልንሓበሬታ ንምብራዝን’ዮም ኣበ’ስመራ ኣዕቊቦሞም ዘለዉ።
ስለ’ዚ እዚ ናይ እንዳ ዝናን ባህታን ህልኽን ስግኣትን ብዛዕባ ኢትዮጵያ ርስቲ’ይኮነን’ሞ፡ ነቲ ዝበሃግ መስርሕ ለውጥን ዕርቅን ብኣሉታ ክጸልዎ ካብ ዝኽእል ኣገባብ ምጥንቃቕ የድሊ’ሎ ክብል’የ ዝፍትን ዘለኹ። ከምኡ’ውን ንሓድሕድናን ምስ መናብርትናን ምእንቲ ክንቀራረብ በቲ ከባእስን ክዕረቕን ዝኽእል መስርሕ ምኹስኳስ ናይ ረብሓ ንዛረብ። ክሳብ መኣሲ’ና ብጽልእን ስግኣትን ጠጠረርና ሒዝና ክንቀራረድ። ሂወትናን መጻኢ ዕድልናን’ኮ ብጎረባብትና ጥራይ ዘይኮነ’ሲ ካብ ርሑቕ ብዝመጽኡ ደቂ’ዛ ዓለም ዕዳጋ ከይተረፈ’ዩክውረርንርእዮ ዘለና። ……….. እዚ ድማ ጽባሕ ነርክበሉ ዝበሃል ዛዕባ ኣይመስለንን።
በዚ መንቀሊ’ዚ መሰርት እምበኣርከስ እዚድሕሪ ናጽነት ተሪፉ ዘሎ ቃልሲ፡ ናብ ቃልሲ ኣንጻር ድኽነትን ናብ ልዝብን ምምይያጥን ምስደቂ’ዛ ዓለም ዕዳጋ ምቕያሩ ውዓል ሕደር ዘየድልዮ ናይለውጢ መስርሕ ከምዝኾነ ዝጠራጠር ሰብ ዘሎ ኣይመስለንን።ምናልባት ሕጂ’ውን ጌና ኣብ ኣመሪካን ኣብ ካልኦት ምዕቡላት ሃገራትን ዘሎ ናይ መሰልጸሓይ እናማሞቕካኣብ ውሽጥን ኣብ ከባብን ናይ’ታ ኣብ ሳሕል ዝተሰርሐት “ብጽፍራና” ትብል ዕጽውቲ ኣጉዶ፡ቃላት ቀያይርካ ኮለል ክበሃል እንተተደልዩ ግን ነታ ብእንዳ ዝናን ባህታን ዝቖንደፈት ጽፍሪ ኣዝማልቶ ለኺኻ፡ እዚ’ዩ ለውጢ ካብ ምባልዝሓልፍፈተነ ኣይመስለንን።
ብቐንዱ ከኣ ንኤርትራዊ ሽግርዝኸውን ቻይናዊ ህንዳዊ ጃፓናዊ አውሮጳዊ ወይ ድማ ኣፍሪቃዊ ዝዓይነቱ ፍታሕ ከመ’ማራጺ ዝረኣየ ወይ ድማ ዝሰምዐ ኤርትራዊ ዘሎ ኣይመስለንን። ኣነ’ውን ኣብ ኢትዮጵያ ንኤርትራዊ ሽግር ዝኸውን ኢትዮጵያዊ ፍታሕ ተራእዩኒ’ሎ ኣይበልኩን። እታ ትድለ ዘላ ፍታሕ ሎምን ጽባሕን ኤርትራዊት’ያ። ንሓዋሩ ከኣ ናይ ገድልን ምግዳልን ታሪኽና ጥራይ ዘይኮነ ሓዲሽጻዕርናን ስምምዕናን’ዩ ምስ እዋን ዘዋስእመልክዕ ዝፈጥረላ።
ስለ’ዚ ብዘይቃልዓለም ኣብ’ቲ መስርሕ ለወጥን-ዕርቅን ምስ ጎረባብትኻብፍላይ ድማብባህሊ ብታሪኽ ብሃይማኖት ብትውልዲ ምስ ዝዛመደካሕብረተሰብ ብዓቢኡ ድማ ብረብሓ ምስ ዝብጻሓካመንግስቲ እሂን ምሂን ምብህሃል ናይ መንፍዓት’ምበር ናይ ስንፍና ዲፕሎማሲ ኣይኮነን። እንዳ ዝናን ባህታን ድማ ምስ ኢትዮጵያ ብረብሓ’ምበር ብዶብ ኣይተባእሱን። ናይ ዶብ ሕቶ ንመሸፈጢ’ዮም ኣልዒሎሞ። ….. ውሑድ ድማ ኣየታለሉሉን።
እቲ ባእሲ እምበኣርከስ ዘይምቅዳው ናየ’ሰራርሓ ባህሊዝፈጠሮ ናይ ረብሓ ሕቶ’ዩ። ስለ’ዚ ሕጂ’ውን ጌና እዚ ደድሕሪ ውድቀት ንግስነት ኢሳያስን መሳርሕቱን ጥራይ እናመኽነኻ ዝርአ ዘሎ ናይ ለውጢ ጉያ እኹል ኣይመስለንን። ከመይ’ሲ እንዳ ዝናን ባህታን ካብ ሞት ዘተንስእ ናይ ፋሲካ ተኣምራት እንተዘይረኺቦም ብሞያ ኣኺሉዎም ወዲቖም’ዩ። ስለ’ዚ ኣብ መስርሕ ለውጥን ዕርቅን እቲ ዝዕለም ምቕያር ናብ ነብሶም ጥራይ ዘይኮነ ብዓቢኡ ናብ ናይ ኣሰራርሓ ባህሎም’ውን ከተኩር ይሓይሽ።ኣብ’ቲ ወዲቖሙሉ ዘለዉ ጭቃ ዘይኮነ’ሲ፡ ኣብ’ቲ ኣዕንዮሞ ዘለዉ ዓቢ ህድሞ ምርጋጽ የድሊ’ሎ።
ንሳቶም’ውን ደጋጊሞም ከምዝበልዎ “ሕቶ ዶብ’ኮ ብቐሊሉ ሰብ ዝርድኦ ቋንቋ ንምዝራብ ዝተላዕለ’ምበር ንሱ’ይኮነን መበኣሲ፡ እቲ ባእሲ ኣብ’ዛ ንእሽቶ ዕዳጋ ናይ ኢትዮጵያ ዝግበር ቁርቁስ’ዩ” እናበሉ’ዮም ሸለው ዝበሉ። ስለ’ዚ ነቲ ናይ ሸፈጥ ኣርእስትን ንሱ ዘስዓቦ ናይ ህልኽ ዝምባሌን ከም ቀንዲ ሽግር ኣትሒዝካ ፍታሕ ክትቅይስ ብምፍታን፡ ኣሰር እንዳ ዝናን ባህታን ምስዓብ ዘይኮነ’ሲ ብዛዕባ’ቲ ብሸፈጥ ክኽውልዎ ዝፈተኑ ናይ ብሓቂ ጠንቂ ናይ ባእሲ ዝኾነ ጉዳይ ብድፍረት ከምብሓዲሽ ምዝርራብ ሃናጺ ኢዩ። ንሱ’ዩ ሂወት ዘለዎ! ንሱ’ዩዝሕከም-ዝጽገን፡ ዝስበር-ዝዕረ፡ ዝዓብር-ዝሃጥር ዝምዕብል-ዝኹስኮስ ዝህነጽ-ዝቕየር ባህርይ ዘለዎ ጎድኒ ናይ’ቲ ሽግር። እንዳ ዝናን ባህታን ሰኣን ምስ እዋን ምትዕጽጻፍ ንሂወትናን መጻኢ ዕድልናን ንኻልኦት ደቂ’ዛ ዓለም ዕዳጋ ኣሕሊፎም ሂቦሞ’ዮም በብሓደ ክሓልፉ ንርእዮም ዘለና።……..ጽባሕ ከኣ ፈቲና ጸሊእና እቲ ዝውረስ ክውረስ’ዩ።
ስለ’ዚ እቲ ኩነታት ናብ ንቡር ምእንቲ ክምለስ፡ ካብ ጌግኦም ተማሂርና’ዶ ወይስ ሕጂ’ውን ጌና ብናይ ታሪኽ ማሕለኻ ምስ’ቲ ጌግኦም ተኣሲርና ኢና ክንጎዓዝ ንፍትንዘለና? ምናልባት’ውን “ካብ ዘይትፈልጦ መልኣኽ’ሲ እትፈልጦ ሸይጣን” (ምስላ) ዝዓይነቱ ፍርሃት’ዩ (fear of the unknown!) ዝቕይደና ዘሎ።
ንኣይ ከምዝመስለኒ ምእንቲ ለውጥን ዕርቅን ብትብዓትናይ ህዝቢ ዲፕሎማሲ (People’s Diplomacy) ምትእትታው የድሊ’ሎ። እዚ ስጉምቲ’ዚ ከኣ ዘይከኣል ወይ ድማ ዘፍርሕ ኣይኮነን።
ምናልባትነቲ ክብሎ ዝፍትን ዘለኹ ንምብራህ ምእንቲ ክሕገዘኒ እስኪ ነዘን ዝስዕባ ኣብነታት ክጠቅስ።
1. ራሄል በራኺ ዝተባህለት መንእሰይ ቀትሪ ምድሪ ፈንጂ ነጢራ ንጥይት ኣሽኪዓ ዶብ ክትሰግር ምስፈተነት ዘጋጠማ ኩነታት ኣብ መራኸቢ ብዙሓን ተዘርጊሑ ርኢናዮ። ….. ብፍላይ ኣብ’ቲ ስእሊ ከምዝተንጸባረቐ ድማ መንእሰያት ኢትዮጵያውያን ሓኻይም ጠያይቲ ነቒሶም ከውጽኡላ ተራእዮም። እዚ ግብረ-ሰናይ’ዚኣብ መስርሕ ናይ ህዝቢ ዲፕሎማሲ ሃናጺ ተግባር’ዩ።
2. ኣብ’ዚ ቀረባ ግዜ ድማ ኣብ ዶባት ኤርትራን ኢትዮጵያን ቀብሪ ተረኺቡስ፡ ቀባሮ ዶብ ሰጊሮም ከም ንቡር ከም ባህሊ ምስ ጎረባብቶም ክጽምበሩከምዝፈተኑ፡ እንተኾነ ግንብወተሃደራት ተኸልኪሎም ኣብ ቀብሪ ክሕወሱ ከምዘይከኣሉ ተሰሚዑ። እቲ ኣዝዩ ዝገርም ግን እቶም ሰባት ሓመድ ድበ ክሳብ ዝፍጸም ኣብ ጠረር ደይቦም ብማዕዶ ከምዝተጸበዩ፡ ስነ ስርዓት ቀብሪ ምስተወደአ ድማ ነጸላ ብምዝርጋሕ ማለት ብምልክት ተረዳዲኦም ከምዝተፋነዉ ተሰሚዑ።
3. ገለ ካብ’ቶም ብሰንኪ ኲናት 1998 – 2000 ካብ ኢትዮጵያ ዝተሰጉ ኤርትራውያን፡ ናብ ኢትዮጵያ ናይ ምምላስ ዕድል ዝረኸቡሓያሎ ሰባት ከምዘለዉ ፍሉጥ’ዩ። ከምኡ’ውን ኣብ ኢትዮጵያ ዝግበረሎም ዘሎ ሓገዝ ዝድነቕ፡ ዘጋጥሞም ዘሎ ፈተና ድማ ኣዝዩ ከቢድ’ዩ። ምኽንያቱመብዛሕትኡ እቲ ንንብረት ዝምልከት ጉዳይ ካብ ልክዕ ንላዕሊ ተሓላሊኹ’ዩ። መወዳእትኡ ድማ ናይ ዓበይቲ ዓድን መራሕቲ ሃይማኖትን ምኽሪ፡ ከምኡ’ውን ናይ ሃብታማትን ገበርቲ ሰናይን ደገፍ ዘድልዮ ዕማም’ኳ እንተኾነ፡ ንግዜኡ መንግስቲ ኢትዮጵያ ጽቡቕ ፍቓዱ ኮይኑ “በውጭ ጉዳይ ሚኒስተር የኤርትራውያን ንብረት ኣስመላሽ ኮሚቴ ጽ/ቤት” ዝበሃል ቤት ጽሕፈት ከፊቱነቲ ኩነታት ናብ ንቡር ክመልሶ ይጽዕራ’ሎ። እዚ ሰናይ ተበግሶ’ዚ ንኽሰልጥ እምበኣርከስ እቶም ዝምልከቶም ሰባት ብጥርኑፍን ብዝተጸንዐን ኣገባብን ሓሳቦም ኣዋዲዶም ምእንቲ ክቐርቡ ናይ ህዝቢ ግደ ዝጽበ ዘሎ ዓቢ ስጉምቲ’ዩ።
4. ገለ ካብ’ቶም ኣብ ኢትዮጵያ ዝነብሩ ዘለዉ ኤርትራውያን (ናይ ምስጓግ ዕጫ ዘይበጽሖም) እንተደልዮም ካብ ኢትዮጵያ ናብ ከንያ ወይ ድማ ናብ ሱዳን ይወጽኡ’ሞ፡ ኣብኡ ምስ ኤምባሲ ናይ ኤርትራ ተመያይጦም ናብ ኤርትራ ይኣትዉ። ነዚ ዝጉምቲ’ዚ ኤምባሲታት ናይ ኤርትራ ሓንጎፋይ ኢሎም እንከስተናግድዎ፡ ብሸነኽ ኢትዮጵያ ድማ ጥብቂ ምክትታል ዝግበረሉ ኣይመስልን።
5. ናብ ኢትዮጵያ ዝውሕዙ ዘለዉ ኤርትራውያን ስደተኛታት ቁጽሮም ኣዝዩ ይበዝሓ’ሎ። ካብኣቶም ኣብ ዩኒቨርሲታት ናይ ኢትዮጵያ ዝመሃሩ ዘለዉ መንእሰያት ድማ ቁጽሮም ብቐሊሉ ዝግመት ኣይኮነን። ስለ’ዚ ብንጹር ሓዲሽ መድረኽ ናይ ለውጥን ዕርቅን ይምዕብባ’ሎ።
6. ኣብ ኣመሪካ ካብ ዝቕመጡ ኤርትራውያን መንእሰያት ድማ “ሽግር ኤርትራ ፍታሕ ብኤርትራውያን” ኣብ ትሕቲ ዝብል ባህጊ ኣብ ዋሺንግቶን ዲሲ ኣብ ወርሒ ግንቦት ክእከቡ’ዮም፡ ብጽቡቕ የራኽበና። ቀዳዊና ድማ ይግበሮ።እንተ ተረኺቡ ድማ እቶም ኣብ ለውጥን ተስፋን ዝኣምኑ እንዳ ኦባማ ማ’ጨሎት ዝነጽጉሉ’ግበሮ። ምናልባት እዚ ተበግሶ’ዚ ብቓላት ናይ ኣርእስቱ እንተተመዚኑ ግን፡ ኣብ’ቲ ሓምሳ ዓመታት ዝገበረናየ’ሰራርሓ ባህሊ (Organizational culture) ናይ እንዳ ዝናን ባህታን ብፍላይ ድማ ኣብ’ታ ርእሰ-ምርኮሳ ትብል ዝቕንቆነት ናይ ፈኸራ ምርኩሶም ዝተመርኮሰ’ዩ ዝመስል።ጌጋ’ኽለኣለይ! …… ምኽንያቱእቲ “ሽግር ኤርትራ” ዝበሃል ዘሎ ብቐንዱ ና’የሰራርሓ ባህልን ናየ’ወዳድባ ቅርጽን (Organizational structure) ናይ እንዳ ዝናን ባህታን ተደጋጊፎም ዘስዓብዎ ሽግር ኮይኑ፡ ኣፈታትሕኡ ድማ ብኽፉት ልብን ኽፉት ኣእምሮን ከከምመልክዕካ መምስምሳልካ ተኸኣኢልካ፡ ኣብ’ዛ ዓለም ዕዳጋ ሓቢርካ ናይ ምንባር ባይታዘጣጥሕ ሓዲሽ ሜላ ምቕያስ’ዩ።
ብዘይምግናን ድማእቲ ናየ’ሰራርሓ ባህሊ’ቲ ንእንዳ ዝናን ባህታን’ኳ ከምዘይጠቐመ ዝዝንግዕ ኤርትራዊ ዘሎ ኣይመስለንን። ስለ’ዚ እቲ ብተስፋ ተዓሊሙዝጥመት ዘሎ መንገዲ-መስተርሆትዝሓሸንብቐሊሉ ዝብጻሕን ዘምስሎ ዲፕሎማስያዊ መልክዕ ብዝህብዎ ቃላት እንተተንጸባረቐ ክሳራ’ለዎ’ድዩ ክብል’የ ዝፍትን ዘለኹ። ምኽንያቱ’ሲ እንዳ ዝናን ባህታን ካብ ታሪኽን ካብ ካልኦት ሃገራትን ዝርከብ ተመኩሮ ዕሽሽ ብምባል’ዮም፡ ተመኩሮና እና’በሉ ኣይንነብሶም ኣይንሰቦም ናብ ገደል ዝኣተዉ። ሕጂ ድማ ካብ’ዚ ተመኩሮኦም እንታይ ተማሂራና’ዩ እቲ መቐይሮ።
እወ!ካብ ጌግኦም እንታይ ንመሃር? ካብ ታሪኽ ካልኦት ደቂ’ዛ ዓለም ዕዳጋኸ እንታይ ንመሃር? ብምባል ዝሕንጸጽናይ ለውጥን-ዕርቅን ተበግሶ እንተተረኺቡ፡ እቲ ፍታሕ ካብ ተመኩሮ ናይ ምብራቕ ቲሞር ኣንጎላ ደቡብ ኣፍሪቃ ብቐረባ ድማ ኢትዮጵያ ወይ’ውን ካብ ናይ ካልኦት በብዓይነቱ ፈተናታት ዘሕለፋ ሃገራት ለቢሙ ክብገስ ዝኽእለሉ ኣማራጺ ኣብ ቦትኡ’ሎ። እንተዘይኮነ ግን “ሽግር ኤርትራ ፍታሕ ብኤርትራውያን” ዝብል ቅዩድ-መበገሲ፡ ውሽጡ ደኣ እንድዒ’ምበር ለላዕላዩ’ሲ ናይ እንዳ ዝናን ባህታን መረጸን ወዲኻ ካብ’ቲ ምኩሕ ናይ ይከኣሎ ተሞኩሮ ንመጻኢ ዕድል ዝኸውን ታሪኻዊ ጥማዕ ዘለዎ ፍታሕ ቀዲሕካ ናብ መጽሓፍ ዋርሳይ ንምግልባጥ ኣብ ሳዋ ዝካየድ ዘሎ ፖለቲካዊ ትምህርትን ጻዕርን ምቕጻል’ዩ ዝመስል።
ኣብ መወዳእታ ምናልባት እዚ ሰብኣይ ካልእ ዘረባዶ ስኢኑ! ክንደይ ኢትዮጵያ! ኢትዮጵያ የብዝሕ’ዩ ዝብሉኒ ሰባት ከየንጸርጽሩ’ምበር እስኪ ናብ’ቲ መበገሲ ኣርእስተይ ክምለስ፡ ቅድሚኡ ግን ምናልባት ነዛ ናይ እንዳ ዝናን ባህታን ዝዓይነታ ሕሜታ ቁሩብ እንተ’ቃለለት ከምኡ’ውን ነዛ ዓለም ዕዳጋ ከም መልክዓ ንምርኣያ እንተሓገዘት ሓንቲ ተመሳሳሊት ኣብነት ካብ ካልእ ጫፍ ናይ ኣፍሪቃ ክውስኽ።
Emerging Gabon
No Room for complacency……. ኣብ ትሕቲ ዝብል ኣርእስቲ፡
“… The product of a flourishing partnership with Singaporean agricultural gaint Olam, NKOK has already brought together investors from more than 45 countries….” (Bloomberg Businessweek of Dec 12-18 2011)45 ሃገራት ዝብል ቁጽሪ’ዩ ዘዛርበኒ ዘሎ። እወ እዘን 45 ሃገራት ኣብ ጋቦን ዝኣከበ ኣተሓሳስባ ወይ ድማ ናየ’ሰራርሓ ባህሊ ኣፍሪቃዊ’ዩ። ጋቦናዊ ሽግር ፍታሕ ብጋቦናውያን ዝብል ማዕጾ ከሕልፎ ዝኽእል ኣይመስለንን።
ብተመሳሳሊ ኣገባብ ኣብ ኢትዮጵያ ዝህነጽ ዘሎ ምዕባለ ድማ “ዓዲ ተቐይሩ’ዩ” ብምባል ጥራይ ዝሕለፍ ኣይኮነን። ዓለም ሙሉእ ዝሳተፈሉ ዘሎ ኣዝዩ ገዚፍ ናይ ስራሕ-ወፈራ ይካየድ ኣሎ። ንሕናን ወደባትናን ጥራይ ኢና ካብ’ዚ ወፈራ’ዚ ቦኺርና ዘለና። ዘሕዝን’ዩ። ስለ’ዚ ድማ’የኣዲስ ኣበባ ከምብሓዲሽ(ስ) ዝተሰርሐት ከተማ መሲላ’ያ ጸኒሓትኒ ክብል ዝደፍር ዘለኹ። …. ይመልኣላ።
ናይ ሎሚ ጽሕፍቲ ንምዝዛም፡
(ሀ)ርብዒ ዘመን ድሕሪ ናጽነት ሓሊፉ’ዩ። ኢትዮጵያ ዝበሃል ለይትን ቀትርን ንኤርትራውነት ዘስግእ ጸላኢ የለን።
(ለ)እቲ ቐደም ብሸነኽ ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝንጸባረቕ ዝነበረ ናይ ረብሓ ተገዳስነት’ውን ብግዱሳት ደቂ’ዛ ዓለም ዕዳጋ ተመንጢሉ’ዩ።
(ሐ) ልዕሊ ኹሉ ድማ ናይ መብዛሕትኦም ኢትዮጵያውያን ኣተሓሳስባ ብዛዕባ ኤርትራተቐይሩ’ዩ ወይ’ውን ተረሲዑ’ዩ።
(መ) ስለ’ዚ እቲ ዘዛርብ ዕማም እምበኣርከስ ምስ’ዚ ሓዲሽ ኩነታት – ተተሓሒዙ ዝፍጠር ዘሎ ናይ ረብሓ ጉዳይ እንተዘተኩር ይሓይሽ፡ ብዛዕባ እዋኑ ዘሕለፈ ስግኣትን ዘየለ ጸላእን ድቃስ ምስኣን ይኣክል። ዓለምና እናተቐየረ ኣተሓሳስባና ዘይቅየረሉ ምኽንያት እንታይ’ዩ?ንእንዳ ዝናን ባህታን ሸታሕ ኣቢሉ ዘውደቐ ጭቃ ሕጂ’ውን ከየዳግመና ኣጆኹም! ኣጆና!ክብል’የ ዝፍትን ዘለኹ።
መቐጸልታን መወዳእታን ናይ’ዚ ጽሑፍ’ዚ እቲ እንዳዝናን ባህታን ዝተሓሰሙዎ ንግድንዕዳጋን ናይ ኢትዮጵያ ካብ ዓይኒ ጎረባብትና ሓሊፉ ኣብ ኣዕይንቲ ቻይናን ህንድን ኣዕራብን አውሮጳውያንን ጥራይ ዘይኮነ ኣብ ዓይኒ’ቲ ካብ ዓለም ዝዓበየ ትካል ማለት ዎል ማርት (Wal Mart) ዓሊቡ ከምዘሎ ከንጸባርቕ ክፍትን’የ።
መስተርሆት ዘምጽእ በዓለ-ትንሳኤ ይግበረልና።
ዳንኤል ተስፋዮውሃንስ ተኽለጊዮርጊስ (04-19-2012) ።
Ewandt54@gmail.com


text:
ዕላማን ኣበረክቶን መሃሪ ጸወታ ፍልጠት
እዚ ጸወታ እዚ ንቖልዑት፣ ንዓበይቲ ከምእውን ንምሉእ ስድራቤት ከገልግል ዝኽእል መሃሪ ጸወታ እዩ። ሓደ ካብቶም ዓበይቲ ኣበርክቶ ናይዚ ጸወታ እዚ ድማ ቖልዑትን ስድራቤትን ሓቢሮም ንኽጻወቱ ዓቢ ዕድል ይኸፍትን ይዕድምን። ብሓውሲ ጸወታ ኣቢሉ ድማ ስነ ጽሑፍ ግእዝን ካልኦት ብፊደላት ግእዝ ዝጸሓፉ ቛንቛታት ይምህርን ምስኣቶም ንኽትላለ ዕድል ይህብ።
እዚ ናይ ስድራቤትን ቖሉዕትን መሃሪ ጸወታ፡ ብመገዲ ምዝንጋዕ ኣቢሉ እዞም ዝስዕቡ አገደስቲ ነጥብታት የኽስብ፤ ፊደላትን ስነ-ጽሑፍን ግእዝ ይምህር፤ ቛንቛታት ግእዝን ክልኦት ብፊደላት ግእዝ ዝጸሓፉ ቛንቛታትን ንምጽናዕን ንምምሃርን ይሕግዝ ገለ ባህላዊ ጸወታታት ዞባታት ቀርኒ ኣፍሪቃ የላሊ እዚ ጸወታ እዚ ካብ ኣበረክቶ ምዝንጋዕን ምጽዋትን ሓሊፉ ድማ ብዛዕባ ባህልን ታሪኽን ከባቢ ቀርኒ ኣፍሪቃ ንምፍላጥን ምስኣቶም ንምልላይን ባይታ ይኸፊት ናይዚ ከባቢ ሓጸርቲን፤ ኣፋዊ ልቢ ወልድን ጽውጽዋያትን ንምፍላጥን ንምዝካርን ይጠቅም ባህላውን፤ ዘመናውን ድርፍታትን መዛሙርን ንምድራፍን ንምዝማርን ይሕግዝ።
ብተወሳኺ እዚ መሃሪ ጸወታ እዚ፣ ነዞም ዝስዕቡ ነጥብታት ኣብ ምምዕባል ዓቢ ግደ ክህልዎ ኸሎ፡ ኣብኦም ዘሎኩም ክእለት ንምግፋሕን፤ ንምትብባዕን፤ ይሕግዝን ይጠቅምን።
ኣትክሮን እድህቦን ኣብ እትመራመረሉ ወይ እትዛረበሉ ሓሳብ ንምብሳል ይጠቅም (Concentration)
ሓሳባት ንምምዕርራይን ንምእላይን ይሕግዝ (Coordination)
ከምኡውን ንግብረ-መልሲ ሓሳባት ኣብ ዝርርብን ክትዕን የማዕብል (Trains the Reaction)
ብመስመር ደንበ ፍልጠት ክጥለብ ዝከኣል መሃሪ ጸወታ ፍልጠት!
ደንበ ፍልጠት


text:
ፍራንክፈርት 11 ሚያዝያ 2016
መስራቲ ጉባኤ ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን ኣብ ጀርመን ብዓወት ተኻይዱ፡
መስራቲ ጉባኤ ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን ኣብ ጀርመን፡ ድሕሪ ናይ ክልተ ዓመታት መርስሕ፡ ብቀዳም 9 ሚያዝያ 2016፡ ኣብ ከተማ ፍራንክፉርት ተቓኒዑ። ኣብ’ዚ ጉባኤ ካብ 27 ከተማታት ተወኪሎም ዝመጹ ወከልቲ ውዳቤታት፡ ፈጻሚ ጉዳያት ኤምባሲ ሃገረ ኤርትራ ኣቶ ዮውሃንስ ወልዱ፡ ሓለፍቲን ዲፕሎማትን ኣብ ሚስዮን ኤርትራ ኣብ ጀርመን፡ ከምኡ’ውን ዕዱማት ኣጋይሽ፡ መራሕቲ ሃይማኖትን ተሳቲፎም።
ጉባኤ ብዝኽረ ሰማእታት ድሕሪ ምኽፋቱ፡ ኣደ መንበር ኣሰናዲት ሽማግለ ወ/ት ሰምሃር ተኸስተ፡ ክልተ ዓመታት ዝወሰደ መስርሕ ምቛም ሃገራዊ ሽማግለ ብደረጃ ጀርመን ኣጠናቒቕና ኣብ’ዚ ምብጻሕና ዮሃና ክትብል ሓጎሳ ገሊጻ። እዚ መስርሕ’ዚ፡ ብሰፊሕ ጎስጓስ ሓለፍቲ ውዳበታትን ህዝብን ተበጊሱ፡ ሓንቲ ንድፊ ውድባዊ ሰነድን ቅርጽን ተቕርብ “ምኽራዊት ኣህዱ” ብምምዛዝ ተጻፊፉ፡ ዳግማይ ናብ ህዝባዊ ዘተን ጎስጓሳትን ተመሊሉ፡ መረዳእታ ተሃኒጹሉ፡ ብደረጃ ከባቢታት ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን፡ ኣብ 27 ከተማታት ከምዝቐውም ድሕሪ ምግባር፡ ኣብ’ዚ ደረጃ ዝበጽሐ፡ መስርሕ ዕቱብ ጉዕዞ ምዃኑ ኣዘኻኺራ።
ፈጻሚ ግዳያት ኣቶ ዮውሃንስ ወልዱ ብወገኑ፡ ሰፊሕ ጎስጓስ ኣብ ኮማትናን ሓያል ጽምዶ ምስ ኮምናን ድሕሪ ምክያድ ኣብ’ዚ ደረጃ ምብቕዑ፡ ንኹሎም ኣበርክቶ ዚገበሩ ድሕሪ ምምጓስ፡ ዕዉት ጉባኤ ኪኸውን እምነቱ ገሊጹ። ካብ ህዝባውን ኮማውን ጉዳያት (ፍራንክፈር) ኣቶ ካሕሳይ ተወልደ፡ ኣገዳስነት እንኣትዎ ዘሎና መድረኽን ውዳበን ዝያዳ ኣተኩሮን ኣድማዒ ትሕዞን ከምዝሓትት ብምዝኽኻር፡ ጉባኤ ብሓያል ውሳነታት ከምዝወጽእ እምነቱ ገሊጹ።
ካብ’ቲ ርዝነት ዝሃበ ረቛሒ ኣብ ጉባኤ፡ ሱታፌ መራሕትን ወከልትን ሃይማኖታትና ኮይኑ፡ ንሓድነት ፍቕርን ኣመልኪቶም ማዕዳ ኣቕሪብም፡ ምርቓን ቡራኬን ለጊሶም።
ቀጺሉ፡ ንስትራተጂካዊ ኣገዳስነት ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያንን ተመኩሮ ሰሜን ኣሜርካን ኣመልኪቱ ኣስተምህሮ ንኸቕርብ ዶር ጊደዎን ኣባይ ኣስመሮም፡ መድረኽ ድሕሪ ምሓዝ፡ ብዕምቆት ስትራተጂካዊ ኣድላይነት፡ ዉሁድ፡ ኣድማዒ፡ ተመላላኢን ጥሙሓውን ውዳበን መደባትን ብዘርኢ ተንቲኑ። ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን፡ ግሎባዊ ባህሪ ዘለዎ ምዃኑ ብምግላጽ፡ 6 ኣዕኑድ ሃገራዊ ቻርተርና ዝፍኖቱ፡ መንነት፡ ንቕሓት፣ ብቕዓትን ብምድላብ ንኮምን ሃገርን ብምልኣት ዘገልግል ሓይሊ ንምህናጽ ዘንቀደ ፍቱን ኣገባብና ምዃኑ ኣብሪሁ።
ተኸቲሉ ዚቐረበ መግለጽን ዘተን ኣብ ንንድፊ ውድባዊ ሰነድን ቅዋምን ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን ኣብ ጀርመን ዘተኮረ ኢዩ። ኣቶ ተኽሉ ለባሲ ኣባል ኣሰናዳኢት ኮሚተ፡ ንመስርሕን ምቛም ሃገራዊ ሽማግለን፡ ቅርጽን ኣወዳድባን ንጥፈታትን ኣመልኪቱ መግለጺ ኣቕሪቡ፡ ብተጋባእቲ ኸኣ ዘተ ተኻይዱሉ።
ድሕሪ’ዚ ዝቐረበ መግለጺታት፡ ጉባኤ ሰለስተ ዝኣባላታ ሰክረታርያ መሪጹ። ሰክረታርያ፡ መስርሕ ጉባኤ ብምቕጻል፡ ብቐዳምነት፡ ጉባኤ ንዝቐረበ ንድፊ ሰነዳት ከጽድቕ ብምሕታት፡ ብሙሉእ ድምጺ ጸዲቑ። ብተመሳሳሊ፡ ስም ውዳበን ኣርማን ዘርኢ መኣዲ ዘተ ብምኽፋት ድሕሪ ሰፊሕ ክትዕ፡ ዝቐረበ እማመታት ቁቡል ኮይኑ!
ዝሰዓበ ኣጀንዳ ምርጫ ኣካያዲት ኣካል’ዩ ነይሩ። ኣባል ኣሰናዲት ኮሚተ ኣቶ ፍጹም ሳህለ፡ ንኣገባን ቅጥን ምርጫ ኣመልኪቱ መብርሂ ድሕሪ ምቕራብ፡ ጉባኤ ብቐጥታ ኣብ ሕጹያት ኣብ ምርቛሕ ሰጊሩ፡ 15 ሕጹያት ቀሪቦም፡ ብኣገባብ ስቱር ምሃብ ድምጺ፡ 9 ዝኣባላታ ኣካያዲት ኣካልን ሰለስተ ተቖጻጸርትን ተመሪጾም።
ኣብ’ዚ መስራቲ ጉባኤ፡ ህቡባን ስነጥበባውያን ሙዚቐኛታትን ተረኺቦም ወኒ ዝቕስቅስ ዜማታት ግጥምን ቃልሲ ኣቕሪቦም።
ዓወት ንሓፋሽ!
*************************
ውሳነታት መስራቲ ጉባኤ ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን ጀርመን
መስራቲ ጉባኤ ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን ጀርመን፡ ሎሚ 09 ሚያዝያ፡ ”ዉሁድ ውዳበ ንልምዓትን መኸተ”፡ ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ኣብ ከተማ ፍራንክፉርት ተኻይዱ። ኣብ’ዚ ጉባኤና፡ ፈጻሚ ጉዳያት ኤምባሲ ሃገረ ኤርትራ ኣቶ ዮውሃንስ ወልዶ፡ ኣቦ-መንበር ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን ኣብ ሰሜን ኣሚሪካ ዶር ጊደዎን ኣባይ ኣስመሮም፡ መራሕቲ ሃይማኖት፡ ናይ ክብሪ ዕዱማት ዓበይቲ ዓዲ፡ ወከልቲ ማሕበራትን ተሳቲፍና። ጉባኤ ካብ 27 ሃገራዊ ሽማግለ ዘቖማ ከተማታት ብዝመጹ ወከልቲ ውዳበታት ተጋቢኡ።
ተጋባእቲ፡ ንኣሰናዳኢት ጉባኤን፡ ንምኽራዊት ኣሃዱን፡ ንሚሽን ሃገረ ኤርትራን ልዑል ምስጋና የቕርብ።
መስራቲ ጉባኤ፡
1. መስራቲ ጉባኤ ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን ጀርመን ኣብ ድሮ ጽምብል ብሩራዊ ኢዮቤል ናጽነትና ምክያዱ ረዚን መብጽዓ ዘሰክም ምዃኑ ተረዲኡ!
2. ጉባኤ ሃገራዊ ሽማግለ ኤርትራውያን ጀርመን፡ ከም ሃገር ኣብ ኣገዳሲ መድረኽ-ምስጋር ካብ ምክልኻል ናብ ደረጃ ንጡፍ ተበግሶን መጥቓዕትን ኣብ ንብገሰሉ ዘሎና ህሞት ምክያዱ ፍሉይነት ኣስሚሩሉ።
3. ኣንጻር ኩሉ መሰናኽላት፡ ዚሙገስን ንሕበነሉን ሰረት ሃገርነትን ሃገራዊ ልምዓትን ኣንቢርና ምህልዋና ብምእማን፡ ነቲ ኣንጻር ኩሉ መሰናኽልን ብድሆታት ገጢሙ መኪቱ ንዝረትዐ ህዝቢ፡ መንግስትን ሓይልታት ምክልኻልን ሃገርና መጎሱ የቕርብ፡ ርሑስ ጽምብል ብሩራዊ ኢዮቤል ናጽነት ክብረት!
4. ታሪኻውያን ጸላእትና ኣንጻር ህላወና ከም ሃገርን ህዝብን ዘንቀዱ ምዃኖም፡ ልኡላውነትና ካብ ምሕካኽ ዚትሕት ዕላማ ከመይዝብሎም ብምርዳእ መኸትኡ ክሳብ ሙሉእ ዓወትን ራህዋን ብዝለዓለ ኪቃለስ ምዃኑ ኣረጋጊጹ!
5. ምቛም ሃገራዊ ሽማግለ ጀርመን፡ ንዓመትን ፈረቓን ብዝኸደ ኣሳታፊ ጎስጓሳት ዝሓለፈ፡ ህዝባዊ ንቕሓት ዝዓዘዘሉ፡ ወሳኒ ምስርሕን ፕሮጀክትን ምዃኑ ሞጉሱ የቕርብ።
6. ኣብ ዝቐረበሉ መግለጺታት ስትራተጂካዊ ኣገዳስነት ፕሮጀክት ሃገራዊ ሽማግለ ብዕምቆት ተረዲኡ፡ ብዝለዓለ ወተውፋይነት ኪሰርሓሉ መብጽዓ ኣሓዲሱ!
7. ሱታፌ ኣብ ሰውራ ቀንዲ ረቛሒ ዓወት ምዃኑ ዳግም ብምርግጋጽ፡ ሕጂ’ውን ሰፊሕ ሱታፌ ሓፋሽ ኣብ ኩሉ ኮማውን ሃገራውን ዕማማት ንምውሓስ ብዝለዓለ ክስርሓሉ፡ ንቕሓት ንምዕባይ መደባት ሓበሬታን ትምህርትን ኪብርኽ ወሲኑ!
8. ከም ኣካል ንጡፍ ተበግሶ፡ መኸተ ጥብቅናን ሕግን ኪብርኽ ከምዝግባእ ተሰማሚዑ፡
9. ኣብ መኸተ ሜድያ፡ ዓቅሚ ደሊብና ብዝሓየለ ኪስርሓሉ ወሲኑ!
10. ምህናጽ ስትራተጂካዊ ኪዳናት ኣብ ሰውራና ኣገዳሲ ኣበርክቶ ከምዝገበረ ብምዝካር፡ ሕጂ’ውን ብፕራግማቲካዊ ትሕዞ፡ ኣብ ረብሓ መኸተናንን ልምዓትናን ዚኸትት ዝምድናታት ንምዕባይ ኪንስርሓሉ ወሲኑ።
11. ጉባኤ ብዲሞክራስያዊ መስርሑ ብምቕጻል፡
1. ብምኽራዊት ኣሃዱ ዝቐረበ ንድፊ ውድባዊ ሰነድን ቅዋምን ኣጽዲቑ!
2. ንኽልተ ዓመት ተገልግል፡ 9 ዝኣባላታ መሪሕነት (ማእከላይ ኮሚተ)፡ መሪጹ!
3. በተመሳሳሊ 3 ዝኣባላታ ተቖጻጻሪት ሽማግለ መሪጹ!
4. እተን ዛጊት ብደረጃ ሃገር (ጨንፈር)፡ ቅርጺ ዘየቖማ ውዳበታትና ብደረጃ ህገር ውዳበ ከቑማ ኣብ ቀዳምነት ክስርሓሉ ወሲኑ!
ኣብ መደምደምታ ጉባኤ!
1. ወያነ ወሪሩ ሒዝዎ ካብ ዘሎ መሬትና ብዘይቅድመ ኩነት ኪለቅቕ፡ ቃልስና ብጽንዓት ከምዝቅጽል የረጋግጽ!
2. ተቓጢኑ ዘሎ ኢፍትሓዊ እገዳ ባይቶ-ጸጥታ ብምልኣት ንምፍሻል መኸትኡ ብዝሓየለ ክቅጽል ወሲኑ፡
3. መቐጸልታ ተጻባኢ ውጥን ዝኾነ፡ ውዲት ሰብኣዊ-መሰል (COI ን Special rapporteur)፡ ፍጹም ንምስዓር ብዝሓየለ ከምዘሰርሕ ዳግማይ ኣረጋጊጹ፡
ኣባል ምኽራዊት ኣሃዱ፡ ነፍሰሔር ዶር ኣማኑኤል ትኩእ፡ ኣብ ኩሉ ምድላዋት ሰነድ ሃገራዊ ሽማግለን ጎስጓስስ ህዝብን፡ ኩሉ ጥዕናዊ ጸገማቱ ተጻዊሪ ብልዑል ተወፋይነት ክሰርሕ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ኣብ ክፍላ 2015 ብሞት ተፈልዩና፡ ስለቲ እቲ ልዑል ኣበርክቶን ተወፋይነቱን መጎስና ነቕርብ። ዕረፍቲ ዘልኣለም ይሃቦ!
ሰማእታትና ብግብሪ ይደበሱ!
ወትሩ ዓወት ንሓፋሽ
09 ሚያዝያ 2016 – ፍራንክፉርት


text:
ኢትዮጵያ ሰራዊታ ካብ ሶማል ክትስሕብ ምዃና ቀዳማይ ሚኒስተር እታ ሃገር ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ ኣፍሊጡ።
ኢትዮጵያ ኣብ 2006 ናብ ሶማል ብምእታው ነቲ ብእስላማዊ መጋብኣያታት ተጠርኒፉ ዝነበረ ሓይሊ ብምፍራስ ኣብ 2009 ከምዝወጸት ኣይርሳዕን።
እንተኾነ ዝሓየለን ዝተወደበን ዕጡቕ ጉጅለ ኣልሸባብ ኣብ ሶማል ድሕሪ ምስዕራሩ፣ እታ ኣብ ሶማል ገዚፍ ሰራዊት ኣዋፊራ ዝነበረት ኢትዮጵያ ከም እንደገና ኣብ 2011 ሰራዊትና ናብታ ሃገር ከምእተመልሰት ይፍለጥ።
ኢትዮጵያ ኣብዚ እዋን’ዚ ሰራዊታ ካብ ሶማል ክትስሕብ ምዃና እትገልጸሉ ዘላ ምኻንያት ንጹር እኳ እንተዘይኮነ፣ ድሕሪ ምቛም ሓድሽ መንግስቲ ሶማል እታ ሃገር ናብ ተዛማዲ ርግኣት ስለዘምርሐት’ዩ ክብሉ ተዓዘብቲ ይጠቕሱ።
ይኹን’ምበር ኢትዮጵያ ካብ ሶማል ሰራዊታ ክትስሕብ ምዃና እትገልጽ ዘላ፣ ንሎጂስቲክስን ካልእ ቀረብ ሰራዊትን ካብ ምዕራባውያን ሃገራት ዝተኣትወላ መብጽዓ ስለዘይተተግበረ ምዃኑ ይግለጽ።
ኣብ ሶማል ተዋፊሩ ዘሎ ሰራዊት ሕብረት ኣፍሪቃ ወጻኢታቱ ብሃገራት ምዕራብ ካብ ዝምወል ባጀት ሕብረት ኣፍሪቃ ክኸውን እንከሎ፣ ኢትዮጵያ ግና ኣብ ሶማል ኣዋፊራቶ ንዘላ ሰራዊት ካብ ወጻኢታታ ከምእትሽፍኖ’ያ ትሕብር።


text:
ኣሽንባይ ዶ ኣብ ከምዚ ናይ ሃገርና ዝኣመሰለ ሓበሬታ ብመደብ ዝዕፈነሉ ኩነታት፡ ዋላ ኣብቶም ህዝባዊ መርመራ ዝካየደሎም ሃገራት `ውን ከምዚ ናይ ጀነራል ስብሓት ኤፍሬም መጥቃዕቲ ዝኣመሰሉ ፍጻሜታት ከከራኽሩ ይረኣዩ እዮም። ስለዚ፡ ወግዓዊ ሓበሬታ ኣብ ኣብ ዘይብሉ ኩነታት ኣብ ዘተኣማምን መደምደምታ ምብጻሕ ኣጸጋሚ እዩ።
እንተኾነ፡ ነቲ ዝርካቡ ሓበሬታ
[caption id="attachment_34383" align="alignright" width="191"] ኮ/ል ብርሃነ ሃይለ ( ወዲ ውነሽ)[/caption]
ኮለኔል ብርሃነ ሃይለ (ወዲ ውነሽ) ከምኡ `ውን ኮ/ል ደረስ ገብረኣምላኽ፡ ዝርከቡዎም ኣባላት ስታፍ ቤትጽሕፈት ሚኒስተር ሚኒስትሪ ምክልኻል ብ ሰሉስ 18 ታሕሳስ ብውልቀመላኺ ስርዓት ኢሳይያስ ከምዝተኣሰሩ ምንጭታት ሓቢሮም።
ጀነራል ስብሓት ኤፍሬም ሚኒስተር ምክልኻል ኣብ ዝነበረሉ እዋን ሓላፊ ቤትጽሕፈት
ኣብዚ እዋን እዚ መብዛሕትና ናይ ኤርትራ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ተኸተልቲ እመነት ዝኾንና መንግስቲ ሕግደፍ ብኣቡነ ሉቃስ፣ ኣቡነ ባስሊዮስን ኣቶ ግርማይ ዘርኣይ ኣቢሉ ንቅዱስ ሲኖዶስ ተቖጻጺርዎ ከምዘሎ ንፈልጦ ሓቂ እዩ። ብኻልእ ሸንኽ ከኣ ነተን ኣብ ስደት ተመስሪተን ዘለዋ ሃገረ ሰብከታት ዝመርሕወን ብጥንቓቐ ብህግደፍን መሳርሕቶም ዝኾኑ
ዝኸበርኩምን ዝኸበርክንን ኣብ ህዩስተን ከባቢኣን ትነብሩ፡ ተስቆርቆርቲ እምነት ተዋህድ ኦርቶድስ ኤርትራ። ምምሕዲር ቅደስ ሲኖድስ ኤርትራ ካብ መንፈሳውነት ርሒቑ፡ መተዓይቲ ስርዓት ህግዯፍ ብምዃን፡ ነታ ቅዴስትን ጽንዕትን ሃይማኖትናን ቤተክርስትያናን ከምእዉ'ን ሓዴነት ህዝብና ብሓፈሻ ኣብ ምፍራስን ምጥፋእን ከም ተልእኹኡን ዕላምኡን ሒዝዎ ይሰርሕ ከምዘሎ ኩላኻትኩም ትፈልጥዎ ኢኹም።
[gview file="https://assenna.com/wp-content/uploads/2018/12/Eritrean-Orthodox-Church.pdf"]
ቅድሚ ትማሊ ምሸት 19 ታሕሳስ ኣብ ኣስመራ ብዝተተኮሰሉ ጥይት ብጽኑዕ ቆሲሉ ኣብ ሆስፒታል ኦሮታ ኣብ ICU ጽዑቕ ክንክን ክግበረሉ ዝጸንሐ ጀነራል ስብሓት ኤፍሬም ሎሚ ረፋድ ንዝለዓለ ሕክምና ናብ ዱባይ ከምዝኸደ ምንጭታት ካብ ኤርትራ ሓቢሮም።
ሚኒስተር ማዕድን ኤርትራ ኮይኑ ከገልግል ዝጸንሐ ንነዊሕ እዋን ሚኒስተር ምክልኻል ነበር ጀነራል
ሚኒስተር ማዕድን ኤርትራ ኮይኑ ዘገልግል ዘሎ፡ ንነዊሕ እዋን ሚኒስተር ምክልኻል ነበር ጀነራል ስብሓት ኤፍሬም፡ ትማሊ ምሽት፡ ኣብ ኣስመራ ብጥይት ከም እተወግአ ካብ ኤርትራ ዝብጽሓና ሓበሬታ ኣረዲኡ።
በቲ ዝወረዶ መውጋእቲ ኣብ ሆስፒታል ተዓቚቡ ከምዘሎ `ውን እቲ ሓበሬታ ብተወሳኺ ኣገንዚቡ።
ሚኒስተር ማዕድን፡ ጀነራል ስብሓት ኤፍሬም፡ ኣብ ግዜ ሓርነታዊ ቃልሲ
ጸብጻብ
ህዝባዊ ኣኼባ
ዋሽንግቶን መሪላንድ ቪርጂንያን ከባቢኡን
ህዝባዊ ኣኼባ ዋሽንግተን መሪላንድን ቪርጂንያን ከባቢኡን ኣብ ዝተመደበሉ ዕለት 8 ታሕሳስ 2018 ኣብ ኣለክሳንደርያ ቪርጂንያ ተኻይዱ። ኣብቲ ኣኼባ ካብ ኩሉ ኩርናዓት ናይ እቲ ኣከባቢ ዝመጹ ኤርትራውያን ተሳቲፎም።
ህዝባዊ ኣኼባ ብዝኽሪ ስዉኣትና ድሕሪ ምኽፋቱ፣ ናይ እንቋዕ ደሓን መጻእኩም መእተዊ ቃል ብኣሰናዳእቲ ቀሪቡ። ስዒቡ
ውልቀመላኺ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ሎሚ ሓሙስ 13 ታሕሳስ ንፈለማ ግዜ ኣብ ሶማልያ ምብጻሕ ከምዝፈጸመ ኣፈኛ ናይቲ ስርዓት ሓቢሩ።
ኣፈኛ ውልቀመላኺ ስርዓት ኢሳይያስ የማነ ገብረመስቀል (ቻርሊ) እቲ ምብጻሕ ከም ኣካል ናይቲ ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ሶማልያን ዝካየድ ዘሎ ስሉሳዊ ምሕዝነት ይካየድ ከምዘሎ ኣብ ትዊተር ገሊጹ።
ይኹን`ምበር፡ ክሳብ 92
ተርእዮ ሕሉፍ ምንቅስቓስ ኣብ ፖለቲካ ኤርትራን ኣስጋእነቱን
(ቀዳማይ ክፋል)
መብራህቱ ኣተወብርሃን
ሕሉፍ ኣረኣእያ ኣብ ፖለቲካ ኤርትራ ሓዲሽ`ዩ እኳ እንተዘይተባህለ፡ ብደረጃ ምንቅስቓስ ዝፍለጥ ግን ውሑድ`ዩ። ቍጽርን ዓይነትን ናይ ብሃይማኖት፡ ብሄርን ኣውራጃን ካብኡ ብዝንእስ ማሕበራውን ከባብያውን ካልእ ኣገባብን ተወዲቦም ዝንቀሳቐሱ፡ ብልምዲ ናይ የማን ደንበ ተባሂሎም ዝፍለጡ ማሕበራት ግን፡ እናዛየደ ዚመጽእ
ብናይ ፖለቲካ-ማዕበል ትሕቈን ዘላ
ቤተ-ክርስቲያን ተዋሕዶ
ኣብቲ ነዊሕ ናይ ዘመናት ጉዕዞ፥ ናይታ ክርስቶስ ዝመሠረታ፥ ሓዋርያዊት ቤተ-ክርስቲያን ታሪኽ እንተ ተመልከትና፥ ካብ መከራን ስቓይን መስጐጕትን ስደትን፣ ዘዕረፈትሉ ዘመን ነይሩ ክበሃል ኣይከኣልን። ስለ-ዝኾነ ድማ እቲ ነዊሕ ታሪኻ፥ ብደም ሠማዕታት ደቃ እናተጻሕፈ ዝመጸ፥ ናይ ገድልን ሠማዕትነትን ታሪኽ ደኣምበር፥ ዕረፍትን ሰላምን ረኺባ፣
ኣብ ኤርትራ፡ ሓጋጊ፡ ፈጻሚ፡ ፈራዲ ኣካላት ዘለዎ ቅርጺ መንግስቲ ስለዘየለ፡ ከምኡ’ውን ልዕልና ሕጊ ስለዝበኾረ፡ ውልቀመላኺ ኢሳያስ’ዩ ቃሕ ብዝበሎን ብውልቁን፡ ውዕላት ዝፍርም፡ ኣዋጃት ዝነድፍ፡ መሬትና ዝሸይጥ፡ ሰባት ዝሸይምን ካብ ስልጣን ዘባርር፡ ዝኣስር፡ ዝቀትል፡ ኩናት ዝእውጅ፡ ሰብ ሓዳር ዘፋትሕ፡ ሃብቲ ሃገር ዘባኽን፡ መሰል ሰብ ዝግህስ፡ ከምኡ’ውን ብሕሰምን
ኣብ ሱዳን ዝርከብ መዓስከር ስደተኛታት ኡምጉርጉር ማእከል መዘናገዒ መንእሰያት ተሰሪሓ:: መዓስከር ስደተኛታት ኡምጉርጉር ኣብ ምብራቅ ሱዳን እትርከብ መዓስከር ኮይና: ዝበዘሑ ነበርታ ማለት 90% ኤርትራውያን ኢዮም:: እዛ መዓስከር ን ኣስታት 13 ንኡሳን መዓስከራት ብሓደ ዝጠርነፈት ኮይና : ገለ ካብ ኣቶም ንምጥቃስ :
ካርኮራ:ኣቡራኻም: ሱኪ:ሓዋታ:ሳምሳምን: ካልኦት ንኡሳን መዓስከራት
“እንካ ዘይብል ሃባ መን ኣልመዶ”?
ታሕሳስ 08/2018 ረድኢ ክፍለ (ባሻይ)
እንካ ዘይብል ሃባ መን ኣልመዶ? ክሳብ ሕጂ ምንቕ ዘይብል ዘገልግል ምስላ ቀዳሞት እዩ። ገለ ካብ ምስላታት ኲነታት ክቕየር ከሎ ምስ ምዕባለ ይበሊ ኢዩ። ንኣብነት ጓል ዝወለደን ጨው ዝነገደን ሓደ ዝብሃል ምስላ ኣብዚ ግዜ’ዚ ኣብ ምንታይ ተእትዎ። ወረ ሕጂ
ንሓሙስን ዓርብን ዕለት 13 ን 14 ታሕሳስ 2018 ( 13 – 14 / 12 / 2018 ) ኣብ ሃገረ በልጂዩም ከተማ ብሩሰልስ ን 2 መዓልቲ ዝካየድ ኮንፈረንስ ኤርትራዊያን ደለይቲ ፍትሒ ፡ ንምርግጋጽ ድሕነት ህዝቢ ኤርትራን ንልኡላውነት ሃገር ኤርትራ፡ ዝምልከት ሰፊሕ ኮንፈረንስ ብመልክዕ ዎርክሾብ ካብ መላእ
ህዝባዊ ኣኼባ ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ ዓባይ ብሪጣንያ ኣብ ከተማ ለንደን፡
ስሩዕ ኣኼባ ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ ዓባይ ብሪጣንያ ከተማ ለንደን፡
ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ ዓባይ ብሪጣንያ ናይዚ ዓመትዚ ናይ መወዳእታ ስሩዕ ሕዝባዊ ኣኬባኣ ኣብ ሕምብርቲ ከተማ ለንደን ሰንበት 02 ታሕሳስ 2018 ኣካይዳ።
ኣብዚ ብርክት ዝበሉ ሽማግለታት ደቀንስትዮን ደቂተባዕትዮን መንእሰያትን ዝተረኽብሉ
ይርጋኣለም፡ ዝረገጽኪዮ ለምለም . . . . 06,12,2018፡
“ኣብ ወርሒ ለካቲት 2009᎓ ምስ ካልኦት መሳርሕታ ተገፊፋ ኣብ ቤት-ማእሰርቲ ዓዲ-ኣቤቶን ማይ-ስርዋን ንሽዱሽተ ዓመት ብዘይ ፍርዲ ድሕሪ ምኣሳር ኣብ ጥሪ 2015 ተለቒቓ” . . . .
እህህ! እብል ከምዚ ዝኣመሰለ ዜና ማእሰርቲ ክሰምዕ እንከለኹ። ምናልባሽ “ተኣሲሩ/ራ/” ዝብል ዛንታ፡ ዓይነቱ
Fessahaye Mebrahtu
ወይለኹም ድኣምበር ንማዕዳ ትጸሙ
ኪወግሕዩ ኪበርህ ከም ቀደሙ
ኪግንጸልዩ መዝገብኩም ብቝሙ
ኪዝርዘር’ዩ ተግባርኩም ብስሙ
ወይለኹም ግን ተንኮል እትኣልሙ
ሰላም ኢልኩም ንጥፍኣት ተዚሙ።
“ኣመልኩም ዘይትሓድጉ ደቂ ድሙ”
ሃጠው ቀጠው ሓሶት እትለቕሙ
ሓቂ ንምኽዋል ኃውኩም እትዓሙ
ኃው ክተጥፍኡ ሓዊ ‘ትኸዝኑ
ፈርሱ ትንጸፉ ትርኣስ ኣስካሬኑ
የእዊሎ ይጠርዓልኩም ደሙ
ባዕሉ ኪረትዓኩም ዘይተቐብረ በድኑ
“ሓቂ ኣይስበርን ዓቢሩ ቀጢኑ።”
ስቓይ ሓላፊ’ዩ ኣእኪሉ እዋኑ
ፍትሒ ኪጥጥዕዩ
ኣብ ሕብረተሰብና፡ እታ “ዳስ ሓውያስ ዝእቱ’ምበር ዝወጽእ ኣይርኣናን” ትብል ብሂል፡ ነዚ ሎሚ ኣብ ኤርትራ ተጋሂዱ ዘሎ ፖለቲካዊ፡ ቁጠባውን ማሕበራውን ቅልውላው ኣጸቢቃ’ያ ትገልጻ። ብሰንኪ ምልካዊ ምሕደራ ስርዓት ህግደፍ፡ እገለ-እገሊት ተኣሲሩ፡ ዶብ ኢትዮጵያ ሰጊሩ ኤውሮጳ ኣትዩ፡ ኣብ ባሕሪ ጥሒሉ፡ ብሰርሰርቲ ተታሒዙ ወይ ህይወቱ ስኢኑ እምበር፡ ካብ ቤት
ሓደ ያቆብ ገብረመድህን ዝተባህለ ኣብ ለንደን ዓዲ እንግሊዝ ተዓቚቡ ዝነበር ዕሱብ መጋበርያ ምልካዊ ስርዓት ኢሳይያስ፡ ምስ ወጽዓን ግህሰት ሰብኣዊ መሰላትን ህዝቢ ኤርትራ ብምድንጋጽ ጉዳይ ኤርትራውያን ዓለም ለኻዊ ኣቓልቦ ከም ዝረክብ ኣብ ምግባር ዕቱብ ኣበርክቶ ንዝገብር ዘሎ ጋዜጠኛን ጸሓፍን ማርቲን ፕላውት፡ ኣብ ህዝባዊ ቦታ፡ ርስሓት ብዝመልአ
ታሕሳስ 01/2018 ረድኢ ክፍለ (ባሻይ)
ፍሰ-ማልን ፍሰ-ሓሳባትን ክብል ከለኹ (ናይ ገንዘብ ክፍሊትን ናይ ሓሳባት ክፍሊትን (investment of money and investment of ideas) ማለተይ ኢየ። ናተይ ኣበሃህላ ስለ ዝዀነ ከም መጽናዕታዊ ተቐባልነት ዘለዎ ስነ-ቃል ጌርኩም ኣይትውሰድዎ። ንኣበሃህላይ ክትርድኡኒ ግን እላቦ።
ኣብ ሂወት ይኸብርን ይሓስርን እምበር ብጥራዩ ዝርከብ ንብረት
ህዝባዊ መጸዋዕታ
ኣኼባ ኤርትራውያን
ዋሽንግተን ዲሲ መሪላንድ ቪርጂንያን ከባቢኡን
ሃገርና ኤርትራን ህዝባን ሰፍ ዘይብል መስዋእቲ ከፊሎም ሃገራዊ ነጻነቶምን ልዑላነቶምን ኣረጋጊጾም ከብቅዑ፣ ኣብ ድቕድቕ ጸልማት ምልካዊ/ዲክታቶራዊ ስርዓት ተቖሪኖም፣ ኣብ ዘይናቶም ውግኣት ዳግም ክሃልቁን፣ ኣብ መወዳእታ ዘይብሉ ግዱድ ዕስክርና ከግልግሉን፣ ካብ ጨካን ማእሰርትን ባርነትን ክላቐቑ ናብ ስደት ከምርሑን ተገዲዶም።
ዝኸበርካ ኣብ ውሽጢ ሃገርን ኣብ ስደትን ዘለኻ ህዝቢ ኤርትራ።
ነጻነትና ክንጓናጸፍ ዝኸኣልና ከምቲ እምነትኩምን እትብልዎን ብውልቀ-መላኺ ኢሳይያስ ዘይኮነ፣ሰፊሕ ህዝቢ ኤርትራ ማለት ዓበይቲ፣መንእሰያት፣ሰብኣይ ሰበይቲ፣ሃብታም ድኻ፣ ኩሉ ኤርትራዊ ብሓባር ዝተሰለፈሉ ሰውራ ምንባሩ ክትርድእዎ ይግባእ።
እቲ መሃንድስ ናይ ክፍኣትን ተንኮልን ዝኾነ ጠንቂ ናይዚ ን27 ዓመታት ኣብ ርእሲ ህዝቢ ኤርትራ ዝጻወት
ታሕሳስ 1, 2019
መን’ዩ ንቑሕ?
ኣብዛ ንነብረላ ዓለም፡ ነዳዲ፡ ወርቂ፡ ኣልማዝ ይኹን ካልእ ዝተፈላለየ ባህርያዊ ሃብቲ ዝውንና ሃገራት፡ ዉሑዳት ኣይኮናን። ይኹን’ምበር፡ ንዝተፈላለየ ምኽንያታት፡ ንዕኡ ተጠቒመን ናይ ብሓቂ ሃብታማት ዝኾና፡ እተን ዝወሓዳ ኢየን። ብኣንጻሩ ብዙሓት ካብኣተን፡ ምስ’ተን ዝደኸያ ሃገራት ክስርዓ ኢና ንርኢ። ኣብ ምምዕባል ዝርከባ እናኾና፡ ብምውናን ብዝሒ
ከም ኣብ ካልእ ዓለም ዘሎ ስደተኛ መሰል ወግዓዊ መንበሪ ፍቓድ ዘይብሎም፡ ብብዙሕ ሃለኽለኽ ኣብ ዝሕደስ ኢጋማ (ግዝያዊ መንበሪ ፍቓድ ስዑድን) ፓስፖርት ስርዓት ኢሳይያስን ተመርኲሶም ኣብ ስዑዲ ዓረብ ተሸቚሪሮም ዝነበሩ ዘለዉ ኤርትራውያን፡ ውልቀመላኺ ስርዓት ኢሳይያስ ኣብ ዘመሓድሮ ቤትምህርቲ ብዝመሃሩ ደቆም ናይ ጻውዒት ወረቐት እናተላእከሎም፡ ኣብቲ ሎሚ
ናይ ኤርትራ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን ጉባኤን ዓመታዊ ክብረ-በዓልን 40 ዝኾኑ ካህናትን ዲያቆናትን ክምኡ ውን ቡዙሓት ምእመናን ኣብ ዝተሳተፉሉ ኣጋጣሚ፡ ብ 24ን 25ን ሕዳር 2018 ኣብ ቤተክርስቲያን ደብረ-መድሂነኣለም ኦስሎ ኖርወይ ብክብ ዝበለ ስነስርዓት ተኸቢሩ ከምዝወዓለ ካብቲ ቦታ ዝበጽሓና ሓበሬታ ኣረዲኡ።
ብመሰረት `ቲ ሓበሬታ፡ እቲ ጉባኤ ኣብ ርእሲ
ኣብ ቴልኣቪቭ፡ ሲልቫና ጸጋይ ኣብ ልዕሊ ዝተባህለት ጓል 12 ዓመት ኤርትራዊት ትሕቲ ዕድመ ደላይት ዑቕባ ቅትለት ድሕሪ ምፍጻሙ ንዝተሰወረ ቀታሊኣ ፖሊስ እስራኤል ኣብ ምንዳዩ ከምዝርከቡ Jerusalem Post ሓቢሩ።
እቲ ተሰዊሩ ዘሎ ቀንዲ ጥርጡር መሓዝኣ ዝነበረ ተስፋብርሃን ተስፋጽየን ዝተባህለ ኤርትራዊ ምዃኑ እቲ ጋዜጣ ብተወሳኺ የረድእ።
እታ ቆልዓን ኣዲኣን
ኣብ ወጻኢ ጉዳያት ሕብረት ኤውሮጳ፡ ናይ ኣፍሪቃ ደስክ ዳይረክተር ኣስመራ በጺሑ ምስ ሓላፊ ፖለቲካዊ ጉዳያት ህግደፍን ኣማኻሪ ውልቀመላኺ ኢሳይያስን የማነ ገብረኣብ (ማንኪ) ከምእተራኸበ African News ሓቢሩ።
መራሒ ናይቲ ልኡኽ፡ ኣብ ትዊተር ኣብ ዝዘርግሖ ሓበሬታ፡ ዕላማ ናይቲ ምብጻሕ፡ እቲ ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝተገብረ ርክብ ኣብ ክልቲኤን
ኣሰና ፋውንዴሽን ሓድሽ ቦርድ ዳይረክተራት ከምዘቖመ ብሓጎስ ይገልጽ። እቲ ሸሞንተ ኣባላት ዘለዎ ቦርድ፡ እቲ ፋውንዴሽን ኣብ ኤርትራ ናጽነት ምግላጽ ሓሳባት ንምዕንባብ ንዘለዎ ዘይሕለል ተልእኾ ንምዕዋት መሪሕ ተራ ምጽዋት ክቕጽል እዩ።
ኣቶ ሃብተ ሓጎስ ኣቦ ወንበር ቦርድ ኣሰና ፋውንዴሽን ኮይኑ ከገልግል ተመሪጹ ኣሎ።
ቦርድ ኣሰና ፋውንዴሽን፡ ፕሮፌሰር ኣርኣያ
ውረድ ንዕዳጋ
እዝኒ እንተ ጸመመ ልቢዩ ሰማዒ
ካብ ዓይኒ እንተገለለ መንፈስ ዩ ዝርኢ
ንምንታይ ግን ትሕሱ ተጣቅዕ እንድዒ
ልምዓት እንዳ በለ ሃገር ኮይና ዑና
ዩንቨርስቲ ዓጽዩ ኣብዚሑ ዱጓና
ጻማ
ህዝቢ ኤርትራ ብመንፈሳውን ባዕሉ ብዘቆሞን ሞራላውን ማሕበራውን ሕጊ እናተመርሐ፡ ብረት ዝዓጠቑ ወተሃደራት ከየድለይዎ ብሰላምን ብዘይኳሕ-ገልጠምን ህይወቱ ዘመሓድር ምንባሩ ዓለም ብምልኡ ዝመስከረሉን ዘድነቖን ክቡር ህዝቢ ኢዩ። እዚ ህዝብዚ ብጽጋብ ዘይብዳዕ፣ ኣንፈቱ ዘይስሕት፣ ብስእነት ዘይጭነቕን ጉልባቡ ዘይቀልዕን ተሓጋጊዙ ዝነብር ዕጉስን ተጻዋርን፡ ዘረባ ሓደ ሰሚዑ ዘይፈርድ፣ ንሓሶትን ጠቐነን
ደላይ ጽቡቕ ሓውና ዶ/ር በርሀ ሃብተገርግስ ነቶም በቲ ናይ ብቐዳማይ ዘረብኡ ሕርኽርኽ ዝበሎም ደገፍቲ ህግደፍ፣ ኣብዚ ሳልስቲ ነቲ ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ምዕባለ ብዙሕ ከይጠቀሰ ንህግደፍ ብዙሕ ከይወቐሰ እታ ብዙሕ ጸጋታት ዘለዋን ኣዝያ ምዕብልቲ ዝነበረትን ኤርትራ ብፍላይ ኣብዞም ዝሓለፉ ዓመታት ኣዝያ ከምዝተረመሰት ንዕረ ብመዓር ሓዊሱ ብዝወሓጠሎም
ብኣወልኼር ዓ/ሓፊዝ
ጠንቂ ናይ ዘይምርድዳእና ክኸውውን ኣይክእልን`ዩ። ብኣንጻሩ ንምርድዳእን ንተኸባቢርካ ምንባርን ዘውሕስ`ዩ። ምኽንያቱ እቲ ዝህቦ ውሕስነት ካብ`ቲ ሓደ ነዲቁ እቲ ሓደ ዘፍርሶ ደቂ-ሰባት ዘጽድቁዎም ዓለማዊ ሕግታት ዝጸነዔ፤ ደቂ ሰባት ተኸባብሮምን ተረዳድኦምን ክነብሩ ዝገብር ምስ እምነት ዝተቆረነ መሰረት ስለ ዘለዎ።
ማዓስ`ዩ ጠንቂ ናይ ዘይምርድዳእ ዝኸውን ?ማዓስ`ዩ ኸ ንምርድዳእን
ገረብ ብእዝና፡ 23,11.2018፡
ብዛዕባ’ዛ ሕልፈት ኣምባሳድሶር ዓንደሚካኤል ዝምልከት ሓበሬታ ብዮሃንስ ስባህቱ ሃብተስላሴ ዝተጻሕፈ ኣንቢበ።
ዮሃንስ፡ እቲ ኣርእስቲ ተወንዚፉ ከይተርፍ ምዝኽኻርካ አመስግነካ። እንተኾነስ ውድባት ህግደፍ ብዛዕባ ኣሰዋውኣ ኣም ባሳዶር ከርድኡኻ ትጽበ እንተሊኻ ተጋጊኻ። ምኽንያቱ ንሳቶም ፈቲኖሙኻ እንተኾይኖም’ሞ ዝተዓደሎም ዕዮ ሰልፊ ክ ዝርጉሑ ስለዘለዎም ጥራይ’ዮም። እንተ’ቶም ደመኛታት፡ ደም ከምዘይሰዶም
ውልቀ መላኺ ስርዓት ህግደፍ፡ ድሕሪ’ቲ ኣብ ዝሓለፈ ሓምለ ንህዝቢ ኤርትራ ኣግሊሉ ምስ ኢትዮጵያ ዝፈረሞ ሕቡእ ስምምዕ ሰላም፡ ህዝቢ ኤርትራ፡ ምፍታሕን ምሕረት ምሃብን ብዘይ ፍርዲ ንዓመታት ተኣሲሮም ዘለዉ ዜጋታት፡ ምንጋስን ምኽባርን ልዕልና ሕጊ፡ ብቅዋም ምምእዛዝን ምርጫ ምክያድን፡ ንዘተን ዕርቅን ዕድል ምሃብ፡ ኣብ ግዱድ ዕስክርና ንዓመታት ተቆሪኖም
ቅልዕቲ ደብዳቤ ናብ ፕረሲደንት ኢሰያስ ኣፍወርቂ!
ኢትዮጵያውነት ንህዝቢ ኤርትራ ብምጉዕጻጽ ኣይረጋገጽን!
ኣይኮነን ናይ ኤርትራ ህዝቢ ቁማል ‘ን ስረ የፍትሕ!
ኢትዮጵያዊ ወትሃድር ኮይነ ኣብ ኤርትራ ዉሽጢ ዝንበርኩሉ ግዜ ትግርኛ እንተ ተማሃርኩ ምጽሓፍ ክሳብ ክንድቲ ኣይኮንኩን፡ኣነ ብወገንኩም ንኣምሓርኛ ጽብቅ ዘቃላጥፍ ከም ክኻነይ መጠን ድማ መልእኽተይ ብኣምሓርኛ ምስ ይቅረታይ የማሓላልፍ
ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ድሕሪ ምኽፋቱ ዋጋታት ሃለኽቲ ኣዝዩ `ኳ እንተጎደለ፡ ምረት መነባብሮ ህዝቢ ኤርትራ ከምዘይተመሓየሸ፡ ብገለ መዳዩ `ውን መሊሱ ከምዝኸፍአ ካብ ኤርትራ ዝተረኽበ ሓበሬታ ኣረዲኡ።
ብመሰረት`ቲ ሓበሬታ፡ ቀንዲ ምኽንያት ናይ`ቲ ንህዝቢ ኤርትራ ወሪዱዎ ዘሎ ምረት መነባብሮ ፡ ሕጽረት ባጤራ ናቕፋ ኣጋጢሙ ብምህላዉ እዩ።
እዚ ጸገም`ዚ ፡ ከም
እቲ ኣንጻር ስደተኛታት ጥሩፍ መርገጺ ዘለዎ የማናዊ መንግስቲ ጥልያን፡ እታ ኣኳርየስ እትብሃል ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ስደተኛታት ኣብ ምድሓን እተዋፈረት መርከብ፡ 24 ቶን መርዛም ጓሓፍ ኣብ ወደባት ጥልያን ደርብያ ብዝብል ክሲ ክትተሓዝ ምእዛዙ ኣሾሽይትድ ፕረስ ሓቢሩ።
ሓደ ካብቶም ነታ መርከብ ዝተኻረዩዋ ሓካይም ብዘይ ዶብ ዝብሃል ገባሪ ሰናይ
ኢሳያስ ኣብ ኤርትራን ኤርትራውያንን ዝፈጸሞ ገበናት ጸብጺብካ ዝውዳእ ኣይኮነን። እዚ ንምጽናት ኤርትራዊ ዘርኢ ዝፍጸም ዘሎ ገበን፡ ብዕምቀት ንምፍላጡን ንመጻኢ'ውን ከም ታሪኽ ምስናዱን ኣገዳሲ ይመስለኒ። ሕጂ ብዛዕብኡ ንምዝርዛር ዘይኮነስ፥ እንታይ ደኣ፥ ስምብራቱን ሃሰያኡን ዓቢ ምዃኑ ንምእንፋትን ተሓታትነት ክህልዎ ከም ዝግባእ ምጽዓርን ኣብ ዝብሉ ዘተኮረ ሓሳባተይ ንምክፋል
እገዳ ንህግደፍ እምበር ንዓና
ንህዝቢ ኤርትራ እንታዩ ክጎድልና?
Tesfamariam Wel.
14/11/2018 Norway Oslo
እገዳ ህዝቢና ሎሚ ኣይኮነን ተጀሚሩ
ህገደፍዩ ጀሚርዎ እትው ከይበለ እግሩ
ንኸይንቅሳቐስ ዘልመሶ ብርኩ መሓውሩ
ንከይትንስእ ከይምዕብል ስልቱ ቀያይሩ
ጥሪቱን ንብረቱን ዓዱን እናተዘምተ
ከይነግድ ከይወጽእ ከይኣቱ እናካላበተ
ገፊፉ ከም ኣራዊት ብጃምላ እናጽንተ
ዓገብ ምተገብኦ ንጥፍኣት እናሃውተተ
ከም ሓላይ ህዝቢ መሲልካ ምውርዛይ
መሪሩኒ እናለ በጃኹም ኣእውይለይ
እገዳ ዝተሰከፍኩም


text:
Category: Human Rights
10 ታሕሳስ ኣህጉራዊ መዓልቲ ሰብኣዊ መሰላት ተዘኪሩ
Radio Erena: 11 December 2017 10 ታሕሳስ ኣህጉራዊ መዓልቲ ሰብኣዊ መሰላት ትማሊ ሰንበት ብደረጃ ዓለም ተዘኪሩ። ብደረጃ ዓለም ኣብ ፓሪስ ተዘኪሩ ዝወዓለ ኣህጉራዊ መዓልቲ ሰብኣዊ መሰላት፣ ነቲ ኣብ 1948 ንዝተኸተመ [...]
ጀርመን ናይ 212.6 ሚልዮን ዩሮ ሓገዝ ንኢትዮጵያ ክትህብ ምናዃ ኣፍሊጣ
Radio Erena: 05 November 2017 ጀርመን ናይ 212.6 ሚልዮን ዩሮ ሓገዝ ንኢትዮጵያ ክትህብ ምናዃ ኣፍሊጣ። እዚ ኢትዮጵያ ዝልገሰላ ዘሎ ፋይናንስያዊ ሓገዝ፣ ኣብ ጽላታት ሕርሻን ትምህርትን ዝውዕል ምዃኑ ዝሓለፈ ዓርቢ ዕለት [...]
ፕረዚደንት ኣልበሽር ናብ ሩስያ ወግዓዊ ናይ ስራሕ ዑደት ክፍጽም’ዩ
Radio Erena: 06 July 2017 ፕረዚደንት ሱዳን ዑመር ሓሰን ኣልበሽር፣ ሩስያዊ መዘንኡ ብዝገበረሉ ዕድመ መሰረት ናብ ሞስኮ ዑደት ከካይድ ምዃኑ ተገሊጹ። ቭላድሚር ፑቲን ነቲ ኤርትራ እትርከበን ሒደት ሃገራት ኣፍሪቃ ጥራይ ዝገ [...]
ዋሕዲ ባጤራ ኣጋጢሙዋ ዘሎ ዚምባብዌ፣ ተማሃሮ ጤሌ-በጊዕ ክኸፍሉ ትሓትት
Radio Erena: 19 April 2017 ሓድሽ ባጤራ ድሕሪ ዘተኣታተወት ዚምባብዌ፣ ዋሕዲ ኣብ ዕዳጋ ዝንቀሳቐስ ባጤራ ብኸቢድ ጸለዩ ብምህላዉ፣ ተማህሮ ዓመታዊ ክፍሊቶም ብጤሌ በጊዕ ክኸፍሉ ከምዝኽእሉ ሚኒስተር ትምህርቲ እታ ሃገር ላዛ [...]
Remember the pain?
ቀዳማይ ዓመት ዝኽሪ ህልቂት ኤርትራውያን ኣብ ላምፐዱዛ ድሕሪ'ቲ ንዓለም ዘሰምበደ፡ ኣብ ባሕሪ ኣፍደገ ላምፐዱዛ ዘጋጠመ ህልቂት ኣማኢት ኤርትራውያን ዜጋታት፡ ንምዝካር "ብትረ-ኦቶብረ" (ሰለስተ ጥቅምቲ) ዝጽውዑ ዝተፈላለዩ ማሕበራት ኢጣ [...]
ኣብ ስዑዲ ዓረብ ኣብ ዝካየድ ዘሎ ግፋ፣ ኤርትራውያንን ኢትዮጵያውያንን ግዳያት ይኾኑ ኣለዉ
ፖሊስ ስዑዲ ዓረብ፣ ዘይሕጋውያን ወጻእተኛታት ንምህዳን ኣብ ዘካይድዎ ዘለዉ ጽዑቕ ግፋ ሓደ ኤርትራዊ ከምዝተቐትለ ንጋዜጣ ኦካዝ ብምጥቃስ ምንጭታትና ካብታ ሃገር ሓቢሮም። ብዛዕባ'ቲ ተቐቲሉ ዝብሃል ዘሎ ኤርትራዊ ዝርዝራዊ ሓበሬታ ክርከብ [...]
‘መንግስቲ ኤርትራ ክሸጦ’የ ዝብሎ ዘሎ ኣባይቲ ፖለቲካዊ ደገፍ ዲያስፖራ ንምርካብ’ዩ’ ኣቶ ክብሮም ዳፍላ
መንግስቲ ኤርትራ ብስም ባንክ ንግድን ኣባይቲን ኣብ ወጻኢ ንዝርከቡ ኤርትራውያን መንበሪ ኣባይቲ ብኤውሮ ክሸጠሎም ኣውጺእዎ ዘሎ ሓድሽ ውጥን፣ ናይ ወጻኢ ሸርፊ ጥራይ ንምርካብ ዘይኮነ፣ ፖለቲካዊ ደገፍ ዳያስፖራ'ውን ንምርካብ ዝዓለመ'ዩ ክ [...]
ሸሞንተ መጋቢት ዓለም ለኻዊ ደቀንስትዮ
ኣብቲ ንመሰል ርእሰ ውሳኔን ናጽነትን እንቃለሰሉ ዝነበርና እዋን ሸሞንተ መጋቢት፡ ዕለተ ዝኽሪ እተን ድርብ ወጽዓን ጭኮናን ዝነበረንን ዘለወንን ደቀንስትዮ ዓለምናን ሃገርናን ስለዝኾነት ካብተን ብዓቢ ክብሪ እነብዕለን ዝነበር [...]


text:
ሆስፒታል ቤት ትምህርቲ ደቂ ኣንስትዮ በሪ ሜዳ ተመሪቑ
መቐለ 04 ሰነ 2011(ድምፂ ወያነ) ገበርቲ ሰናይ ትካላትን ሰብ ሃፍትን ፀገም ሕብረተሰብ ኣብ ዝፈትሑ ስራሕቲ ዝገብርዎ ንጥፈት ኣበርቲዖም ክቅፅሉ ኣለዎም ተባሂሉ።
በሪ ሜዳ ሆስፒታልን ቤት ትምህርቲ ደቂ ኣንስትዮን ምክትል ርእሰ ምምሕዳር ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ኣብ ዝተረኸብሉ ተመሪቑ ኣሎ።
ኣብቲ ዕለት ምረቓ ዶክተር ደብረፅዮን እንድሕር ተሓባቢርና ዘይንፈትሖ ነገር የለን ዝበሉ እንትኾን ፀገም ትምህርቲ ደቂ ኣንስትዮ ክፈትሕ ዝክእል ህንፃ ተሰሪሑ ንኣገልግሎት ክፍቲ ምዃኑ ኣመስጊኖም።
እዚ ኣብ ወረዳ ሰሓርቲ ሳምረ ዝተሃነፀ ቤት ትምህርቲ ካብ ህንፀቱ ብተወሳኺ ኣብ ቀፃሊ ሕብረተሰብ ናተይ ኢሉ ሒዝዎ ክከይድን ክከናኾኖን ፃውዒት ኣቅሪቦም።
እቲ ቤት ትምህርቲ ብገበርቲ ሰናይ ትካላት ዝተሃነፀ እንትኾን ኣብዚ ሕዚ እዋን ካብ 9ይ ክሳብ 12 ክፍሊ ዝመሃራ ደቂ ኣንስትዮ ናይ ምምሃር ዓቅሚ ዘለዎ ምዃኑ ንምፍላጥ ተኻኢሉ።


text:
ንኣርባዕተ ዓመታት ተበቲኹ ዝጸንሐ ዝምድና ኢትዮጵያን ቐጠርን ናብ ንቡር ድሕሪ ምምላሱ፣ ቐጠር ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ንዘሎ ዘይተፈትሐ ጉዳያት ንምሽምጋል ተበግሶ ክትወስድ ተኽእሎ ምህላዉ ዲፕሎማሰኛታት ይእምቱ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ቐጠር ሸሕ ሓማድ ቢን ጃሲም ቢን ጃቡር ኣልታኒ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ናይ ክልተ መዓልቲ ዑደት ብምክያድ ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ ተራኺቡ ብዛዕባ ክልትኣዊ ዝምድናን ጉዳያት ጎረባብቲ ሃገራትን ኣተኵሮም ከምእተዘራረቡ ማዕከናት ዜና ጠቒሰን’የን።
ንጉዳይ ኤርትራን ጅቡትን ዝሸምገለ ንግስነት ቐጠር፣ ንኣስታት 10 ዓመታት ተንጠልጢሉ ንዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ድማ ብናይ ውክልና ምትእትታዋት ሓሚሱ ዘሎ ምትፍናን ኤርትራን ኢትዮጵያን’ውን ንምሽምጋል ተበግሶ ክትወስድ ከምእትኽእል’ዩ ጸብጻብ ሱዳን ትሪቡን ዝገልጽ።
ቐጠር ኣብቲ ንኤርትራን ጅቡትን ዘሰሓሓበ ከባቢ ዶብ ራስ ዱሜራ፣ ብኣህጉራዊ ቤት ፍርዲ ክሳብ ዝውሰን፣ ክልትኤን ጎረባብቲ ሃገራት ዳግም ናብ ግጭት ከየምርሓ ተዓዛቢ ሰራዊት ኣዋፊራ ምህላዋ’ውን ይፍለጥ’ዩ።
ኣብቲ ኣብ ግንቦት 2008 ዓመት ምሕረት ኣብ መንጎ ኤርትራን ጅቡትን ኣብ ከባቢ ዶብ ራስ ዱሜራ ዝተኻየደ ግጭት፣ ካብ ክልትኤን ሃገራት ሓያሎ ወትሃደራት ከምዝሞቱን ከምዝቖሰሉን ከምኡ’ውን 10ታት ከምዝተማረኹ ማዕከናት ዜና ምግላጸን ኣይርሳዕን።
ቐጠር ነቲ ጉዳይ ንምሽምጋል ተበግሶ ካብ እትወስድ ኣብ ኣርባዕተ ዓመቱ እንታይ ምዕባለታት ኣምጺኡ ዝርዝር ሓበሬታ እኳ እንተዘይብሉ፣ መንግስቲ ኤርትራ ግና እቲ ጉዳይ ኣብ መዓልቦኡ ከምዝበጽሐ ብዘይዝኾነ ንጹር ሓበሬታ ምግላጹ ኣይርሳዕን።
እንተኾነ እቲ ምስ ኢትዮጵያ ዘሎ ገና ዘይተፈትሐ ጉዳይ፣ ዳግም ከይጎሃሃር ኣብ ዝስግኣሉ ዘሎ ሃዋሁ፣ ዝምድና ቐጠርን ኢትዮጵያን ናብ ንቡር ምምላሱ፣ ኣብዚ ተኣፋፊ ጉዳይ ኢድ ብምእታው ንምፍትሑ ተበግሶ ክትወስድ ከምእትክእል’ዩ ዝትንተን።
ኣቐዲሙ፣ መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ንጉዳይ ኤርትራን ኢትዮጵያን ንምሽምጋል ተበግሶ ውሲዱ ምህላዉ ምግላጹ ኣይርሳዕን። እንተኾነ ብዛዕባ’ዚ ጉዳይ ብዝምልከት ካብ ክልቲኦም መንግስታት ዝተዋህበ ወግዓዊ ሓበሬታ የለን።


text:
ካብ ዝተወልዱሉ እዋን ጀሚሮም ዘርእይዎ ዝነበሩ ተግባራት ናይ ዓቢይ ሰብ እምበር ናይ ሓደ ሕፃን ጠባይ ስለ ዘይኮነ ወለዶም ብኣንክሮ የስተውዕልዎ ነበሩ። ምስ ብሥጋ ኣኅዋቶም ኣቡነ ኣብሳዲ፡ ኣቡነ ማቴዎስን መክብበ ድንግልን (ኣደ ኣቡነ ቴዎድሮስ) ብፍቕሪ ድኅሪ ምንባር ኣቦኦም ካህን ቶማስ ንክምሃሩ ናብ ኣኮኦም ኣቡነ ጳውሎስ ወሰድዎም። ኣብኡ ከኣ ፊደል ቈጺሮም ዝጀመርዎ መንፈሳዊ ትምህርቲ ኣብ ውሽጢ 22 መዓልታት 81 መጽሓፍቲ ብሉይ ኪዳንን ሓድስ ኪዳንን ኣጽፊፎም ተገልጸሎም። ብድኅር’ዚ ብፍቓድ እግዚኣብሔር ካብ ኣቡነ ጳውሎስ ናብ ገዳም ኣቡነ ዳንኤል ሽማና ኸዱ። ኣብዚ ገዳም'ዚ ትምህርቶም እናቐጸሉ ንብዙኃት ኣረጋውያን ብምርዳእን ብኣገልግሎት ገዳምን ምስ ጸንሑ ካብ ግብጻዊ ጳጳስ ብፁዕ ኣቡነ ጴጥሮስ መዓርገ ዲቁና ተቐቢሉ። ካብ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ድማ ኣብ መበል 33 ዕድሚኦም ኣብ ደብረ ሽማና ምንኵስናን ኣስኬማን ተቐበሉ።
ንነዊኅ እዋን ብብሕትውና ድኅሪ ምጽናሕ ወንጌል ብምስባኽን ክርስትና ብምስፋሕን ኣብ ዝተፈላለየ ዓድታት እናተዘዋወሩ ሰፊሕ ትምህርቲ እናሃቡን ብዙኅ ተኣምራት እናገበሩን፣ ንኣስታት 67 ዓመታት ተጋደሉ።
ብድኅር’ዚ ብመንፈስ እግዚአብሔር ምስ ናይ መንፈስ ኣቦኦም ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ናብ ሃገር ኤርትራ ከም ዝኸዱ ተነጊርዎም፡ ኣብ በራቒት ተራኸቡ። ወንጌል እናሰበኹ ኣብ ማይምነ ምስ በጽሑ ግን፡ እቲ ሕዝቢ ካብ መንገዲ እግዚአብሔር ኣዝዩ ርሒቑ ጸንሖም። ብሰይጣናዊ ምኽሪ ሓቢሮም ድማ ነታ ደቂሶሙላ ዝኃደሩ ኣጉዶ ሓዊ መለሱላ። እቶም ቅዱሳን ኣቦታት ግና በቲ ሃልሃልታ ሓዊ ከይተተንከፉ ብተኣምራት ደኃኑ። ብድኅሪ’ዚ እቶም ቅዱሳን ኣቦታት ኣብ ቈላ ሠራየ እንዳ ማርያም በርቋሕ፡ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ን7 ዓመት ኣቡነ መርቆሬዎስ ድማ ን4 ዓመት ዝኣክል ብጽኑዕ ብሕትውና ኣብ በዓቲ ኣትዮም ኣብዚ ሕጂ ደብረ ደናግል ናይ ደብረ ድማኅ ኮይኑ ዘሎ ተቐመጡ።
ድኅሪ ናይ ሸውዓተ ዓመት ሱባኤ ድማ ካብ እግዚአብሔር ራእይ ርኣዩ። በዚ ኸኣ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ንኣርማንያ ከም ዝኸዱ ክንገሮም ከሎ፡ ኣቡነ መርቆሬዎስ ድማ ብሓደ ዑፍ ተመሪሖም ኣብ ገዳም ደብረ ድማኅ በጽሑ። ነታ ቦታ ምስ ርኣይዋ ከኣ “እዚ ንዘለዓለም መዕረፊተይ እያ” ምስ በሉ መድኃኒዓለም መጺኡ ብኣርባዕተ መዓዝኑ ባረኽሎም። ኣብዚ ቦታ’ዚ እቶም ሕዝቢ ንኣርማንያ ከምዝኸዱ ምስ ሰምዑ “ኣቦታት ረድኤት ኪኾነና ቀዲስኩም ኣቝሩቡና” ምስ በልዎም ክልቲኦም ቅዱሳን ኣቦታት ብዕለት 18 ጥሪ ቅዳሴ ሠርዑ።
ኣቡነ መርቆሬዎስ ምስ ኣቡኦም ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ብማርሳ ተኽላይ ኣቢሎም ኣብ ሱዳን ኣገልግሎት ወንጌል ኣስፊሖም፡ ብግብጺ ተሳጊሮም፡ ኣርማንያ በጺሖም ናብ ኢየሩሳሌም ብምኻድ ቅዱሳት መካናት ተሳሊሞም ናብ ገዳሞም ተመሊሶም ኣብ ውጡሕ ዝተባህለ ቦታ፡ ኣብ በዓቲ ኣትዮም ተባሕትዎ ኃዙ።
ዓርቢ 12 መጋቢት በዓል ቅዱስ ሚካኤል፡ ኣብ ውሽጢ እዛ በዓቲ (ምጽላይ) ክጽልዩ ከለዉ ሃንደበት ቁመቱ 170፡ ጐድኑ ኸኣ 9 እመትን ሓደ ስድርን ዝኾነ ጸላኤ ሠናያት ዝተጻዕኖ ገበል ንኽውሕጦም መጽአ። እንተ ኾነ ግና እግዚአብሔር ምስኦም ስለዝነበረ፡ ጸሎቶም ሰሚዑ ንመልኣኹ ቅዱስ ሚካኤል ኣዚዙ ‘ዘጋል” መስቀል ሃቦም። በዛ ዝተቐበልዋ ዘጋል መስቀል ድማ ብስም ሥላሴ ምስ ዓተብዎ እቲ ገበል ኣብ ብዙኅ ተመትረ። እቶም ኣብኡ ኃዲሮም ዝነበረ ኣጋንንቲ ካብኡ ወፂኦም ክሃድሙ ምስ ተበገሱ ኣውጊዞም፡ ‘ተሰኪምኩም ውሰድዎ’ በልዎ’ም እሞ ተሰኪሞም ኣብ ዱቦኒ ዝበሃል በረኻ ደርበዮ። ንኵሉ ፍጡር እቲ ከባቢ ድማ ሰላምን ዕረፍትን ኮነሉ። በዚ መሠረት ዓመት መጸ 12 መጋቢት ኸኣ ኣቦታት መነኮሳት ካብ ገዳም ታቦት ኂዞም ብምኻድ ይቕድስዎን የኽብርዎን እዮም፡ እቲ ቅዱስ ሚካኤል መልኣክ ዝሃቦም ዘጋል መስቀል ክሳዕ ሎሚ ዝተፈለለየ ተኣምር እናገበረ ኣብ ገዳም ኣሎ።
ኣቡነ መርቆሬዎስ ድኅሪ ብዙኅ ገድሊ ‘ሥጋይ ዝዓርፈሉ ቦታ ግለጸለይ’ ኢሎም ናብ እግዚአብሔር ምስ ጸለዩ እዚ ሕጂ መቓብሮም ተነቢሩሉ ዘሎ ገዳም ደብረ ድማኅ ከም ዝኾነ ገለጸሎም እሞ ብ1340 ምስ ኣስታት 600 መነኮሳትን 300 መነኮሳያይትን መጺኦም ሥርዓተ ምንኵስና ሠሪዖም ገደምዎ። ማኅበሮም ምስ ሠርዑን ኣደላደሉን ኣብ መንጎ’ዚ ዕረፍቲ ቅዱስ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ብራእይ ስለ ዝተገለጸሎም ምስ 25 መነኮሳት ናብ ኣርማንያ ተበገሱ እንተ ኾነ ግና ንመርከብ ዝኽፈል ሰልዲ ስለ ዘይነበሮም፡ ነቲ ቅድም ብዓጽፊ ተንሳፊፎም ተሳጊሮሞ ዝነበሩ ባሕሪ፡ ኣብ ደመና ተጻዒኖም ብምኅላፍ ኣብ ኣርማንያ በጺሖም ምስ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ተራኸቡ። ኣብ ዝዘራረቡሉ ዝነበሩ ጊዜ “ዓንዲ ተሰይሩ” ብምባል ሰገጥ በሉ። ኣቡነ መርቆሬዎስ ከኣ ‘እንታይ ዓንዱ እዩ ዝስበር’ ኢሎም ምስ ሓተትዎም፡ ‘ንጉሥ ዓምደ ጽዮን ሞይቱ’ በልዎ፡ በዛ ጊዜን ሰዓትን ኸኣ እቲ ንጉሥ ከም ዝሞተ ተረጋገጸ። ንኣቦኦም ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ቀቢሮሞም ተመልሱ። እንተኾነ ንእሽቶ ሓዎም ኣቡነ ኣብሳዲ ውን ዓሪፎም ስለዝጸንሕዎም “ወተመንደበ በክልኤ ኃዘናት” ከምዝብል ብዙኅ ጐሃዩ። ብድኅር እዚ ኣቡነ መርቆሬዎስ ካብ ኣርማንያ ተመሊሶም ኣብ ተኸላ ገዳም መሥሪቶም ን10 ዓመታት ዝኣክል ተቐመጡ።
ቅዱስ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ንኣርማንያ ኪኸዱ ከለዉ፡’ኵኖሙ አበ ህየንቴየ’ ክብሉ መስቀል ኢድ ዝሃብዎ ንኣቡነ ኣብሳዲ እዩ። ድኅሪ ዕረፍቶም ግና እዚ ኃላፍነት እዚ ኣብ ዝባን ኣቡነ መርቆሬዎስ ክወድቅ ግድነት ኮነ። በዚ መሠረት እቲ መንበር ንኣቡነ መርቆሬዎስ ተዋህበ። ክሳዕ ሕጂ ድማ እቶም ኣብ ገዳም ደብረ ድማኅ ኣበ ምኔት ዝሽየሙ ኣቦታት ኵሎም በዚ መንበር እዚ እዮም ዝሽየሙ፡ ክሳዕ ሕጂ ድማ እዚ መንበር እዚ ኣብቲ ገዳም ተዓቒቡ ይርከብ።
ኣቡነ መርቆሬዎስ ብዕድመ እናሸምገሉ ምስ ከዱ፡ ንኣባ ገብር ኄር ኣብ ክንድኦም ማኅበር ክመርሕ ገዲፎም፣ ካብ እግዚአብሔር ‘ዝኽርካ ዝገበረ፡ ስምካ ዝጽወዐ፡ መጽሓፍ ገድልኻ ዝጸሓፈን ዘጽሓፈን፡ ናብ ገዳም መካነ መቓብርካ ዝነገደን ሞባእ ዝሃበን ክምሕረልካ እየ. . . ’ ዝብል ቃል ኪዳን ድኅሪ ምቕባል ፡ ብ16 ታኅሣሥ 1411 ዓ.ም. ኣብ መበል 130 ዕድሚኦም ካብዚ ዓለም እዚ ብሞተ ሥጋ ተፈልዩ። እቶም ደቆም ከኣ “ሞተ ኖላዊነ ወተዘረውነ አባግዒሁ ተበትከ ኀብለ ራግናት ወተሰጥሙ ሕዝብ ውስተ ባሕረ ኃጢኣት/ ጓሳና ሞተ፡ ኣባጊዑ ተበተና፡ ገመድ መልሕቅ መርከብ ተበትከ፡ ሕዝቢ ድማ ኣብ ባሕሪ ኃጢኣት ጠሓሉ” እናበሉ ኣልቀስሎም።
ብድኅር ዕረፍቲ ቅዱስ ኣቡነ መርቆሬዎስ እቶም መነኮሳት ኣቦ ንክኾኑዎም ዝገደፍሎም ኣበ ምኔት ብዘይምእዛዞም፡ ብቀዛፊ ሕማም ተወድኡ። ድኅር እዚ እቶም ኣበምኔት ካብ ሞት ዝተረፉ ውኁዳት መነኮሳት ኂዞም ናብ ትግራይ(ራያ) ብምኻድ ገዳም መሥረቱ። እቲ ሓደ እዋን 900 ፈለስቲ ዝነበርዎ ገዳም ባዲሙ ብዘይ ሰብ ተረፈ። እንተኾነ ደቆምን ደቂ ደቆምን ንኣቡነ መርቆሬዎስ ከካብ ዘለውዎ እናመጹ ኣብ ዓዓመት ይዓጥንዎን ይቕድስዎን ነበሩ። ሓደ እዋን ግና ኣባ ተክለ ኢየሱስ ዝተባህሉ መነኮስ ትውልዲ ዓዶም ዓዲ ሕዝባይ ዝኾኑ፡ ብመንፈስ እግዚአብሔር ካብ ባምቡቆ ተመሪሖም፡ ካልኦት መነኮሳት ውን ኣኻኺቦም፡ መኅበር ሓድነት ኣቖሙ። ካብዚ ጊዜ እዚ ንደኀር ገዳም ደብረ ድማኅ ምሉእ መንፈሳዊ ኣገልግሎት ይህብ ኣሎ። እዚ ገዳም እዚ ኣብ ርእሲ ናይ ብሕትውናን ምናኔን ቦታ ምዃኑ ብዙኃት ሊቃውንቲ ዘፍርን’ውን ስለዝኾነ ናይ ትርጓሜ መጻሓፍቲ ብሉይን ሓዲስን፡ ቅኔ፡ ምዕራፍን ጾመ ድጓን፡ መዝገበ ቅዳሴን መማህራን ኣይፍለይዎን እዮም።
ገዳም ኣቡነ መርቆሬዎስ ብፍሉይ ዝፍለጥ ብፃዕዳ ጸበሉ እዩ። እዚ ድማ ኣቡነ መርቆሬዎስ፡ ኣቡነ ኣብሳዲን ኣቡነ ፊልጶስን ኣብ ጐዳዕ ከባቢ ገዳም ደብረ ድማኅ እምባ ሮራ ኾይኖም ነናቶም ባህጊ ገለጹ። ኣቡነ ፊልጶስ፡ ‘እታ ዝዓርፈላ ገዳም ይትረፍ ኣንስቲ ኣንስተይቲ እንስሳ’ውን እንተ ኾነት ኣይትእተዋ’ በሉ፡ ኣቡነ ኣብሳዲ ድማ ‘ደቀይ ይብዝኁ’ ክብሉ ከለዉ ኣቡነ መርቆሬዎስ ድማ ‘ኣነ ዝቕመጦ ገዳም ፃዕዳ፡ ደቀይ ውን ሕልንኦም ከም ፃዕዳ ንጹሕ ግበረለይ’ በሉ። እግዚአብሔር ኣምላኽ ድማ ከከም ጸሎቶም ሃቦም። በዚ መሠረት እምበኣር እዚ ፃዕዳ ጸበሎም ንዝኾነ ሕማም ብፍላይ ድማ ንሕማን ጋኔን ፡ መንሽሮ፡ ዓባይ ሰዓል. . . ወዘይመስሎ ሕማማት ፍቱን መድኃኒት እዩ። ከም ፍሉይ ተኣምር ናይዚ ፃዕዳ ጸበል ኸኣ ንልዕሊ 600 ዓመታት እቲ ጸበል ንምውፃእ ዝዃዓተሉ ጉድጓድ ክሳዕ ሕጂ ሓደ ስድሪ ዕምቈት ዘይብሉ ዘይጐድል ምዃኑ እዩ።
እምበኣር በረኸቶም ተኻፈልቲ ንምዃን ብማየ ጸሎቶምን ጸበሎምን ድማ ድኅነት ሥጋን ነፍስን ክንረክብ ናብዚ ገዳም ክንነግድ ይግባእ። ጸሎቶምን በረኸቶምን ምስ ኵልና ሕዝበ ክርስቲያን ይኹን፡ ኣሜን።
ወስብሐት ለእግዚአብሔር፡ አሜን!


text:
Blekinge län
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 17 10 2018
ኣውራጃ ብለኪንገ፡ ብቕርበቱ ናብ ሃብታም ተፍጥሮኣዊ-ከባቢ፡ ባሕርን ደሴታትን ዝፍለጥ ኣውራጃ እዩ። እዚ ኣውራጃ’ዚ፡ ንኣርባዕተ ምምሕዳራት ማለት፡ ካርስልክሩና፡ ሮነቢ፡ ካርልስሃምን ሶልቨስቦርን ከምኡ ውን ኣብ መሬታዊ ክፋል ናይቲ ኣውራጃ ዝርከብ ምምሕዳር ከተማ ኡሉፍስትሮምን የጠቓልል። እቲ ኣውራጃ ኣስታት 153000 ነባሮ ኣለዉዎ። ኣውራጃ ብለኪንገ ጥቃዴንማርክ፡ ጀርመን፡ ዞባ ባልቲክን ምብራቕ-ኣውሮጳን ይርከብ።
ኮሙንናት ኣብ Blekinge län
ኣብ ታሕቲ እታ ብዛዕብኣ ብዝያዳ ከተንብብ ትደልያ ኮሙን ኣብ Blekinge län ምረጽ
ኩነታት መንበሪ-ኣባይቲ
እተን ንኣውራጃ ብለኪንገ ዘቑማ ከተማታት፡ ኣብ ጥቓ ባሕሪ ተደኲነን እየን ዝርከባ። ሓባራዊ መለለዪ ናይዘን ከተማታት ከኣ፡ ቅርበት ናብ ኩሉ ኣድላዪ ነገራት እዩ።
እዘን ከተማታት፡ እዚኣተን ማራኺ ዝኾነ መንበር-ከባቢታትን ምስ ከባቢ ዝተኣሳስረን ስሉጥ ኣገልግሎት መጎዓዝያን ኣለውን። ኣብዚ ኣቅራጃ'ዚ፡ ኣብተን ዝተፈላለያ ደሴታት ዝንብሩ ናይ ኣርኪፐላጆ ዝጠምረን ንኡሳን-ሕብረተ-ሰባት ኣብ ምምዕባል ይርከባ። ካብን ናብን እዘን ደሴታትን ናብ ንግዳውን ባህላውን ማእከላት ናይቲ ዞባ መጎዓዝያ ብነኣስሽቱ ጀላቡ ይሳለጥ። ኣብ ጫካ፡ ኣብ መሬታዊ ክፋል ናይቲ ዞባን ዝነብሩ ተቐማጦ ውን ኣብዚ ዞባ'ዚ ኣለዉ።
ከተማታት ኣውራጃ ብለኪንገ፡ ሓደስቲ ይስሕባ ጥራይ ዘይኮናስ ብደስታ ውን ይቕበላ።
-
ናይ ሓበሬታ ካርታ
ኣብቲ ካርታ እንታይ ኪረኣይ ከም እትደሊ ምረጽ
ንግዳዊ-ንጥፈታትን ወሃብቲ-ስራሕን
ኣውራጃ ብለኪንገ፡ ድልዱል ኢንዱስትርያዊ ሰረትን ታሪኽን ዘለዎ ዞባ እዩ። ኣብ ካልእ ጽላታት ዝነጥፋ እናዓበያ ዝመጽኣ ዘለዋ ትካላት ውብ ኣብዚ ቦታ ይርከባ እየን። እቶም ዝዓበዩ ወሃብቲ-ስራሕ ኣብዚ ኣውራጃ፡ ምምሕዳር ኣውራጃን ምምሕዳር ከተማታትን እዮም። ኣብ ኣውራጃ ብለኪንገን ኣዝየን ህቡባት ዝኾና፡ ትካላት ከም፡ ቮልቮ፡ ኤርክሰን፡ ኦ.ቢ.ቢ፡ ታርኬት፡ ዲናፓክ፡ ሮቴክስ፡ ኣውራላይት፡ ኦኣርሁስ-ካርልስሃምን፡ ተለኑርን ሳብን ይርከብዎም። ወተሃደራዊ-ትካል ሃገረ ሽወደን ኣብዚ ቦታ ድልዱል ሰረ-ህላዌ ኣለዎ። እቲ ኣብ ካርልስክሩና ዝርከብ መድበር ሓይሊ-ባሕሪ ከምኡ ውን ኣብ ሮነቢ ዝርከብ መደበር ሓይሊ ኣየርን ገለ ህላዌ ወተሃደራዊ ትካል ሽወድን ኣብዚ ኣውራጃ ዘንጸባርቕ እዩ። ኣብ መንጎ ከተማታት'ዚ ዞባ ዘሎ ርሕቀት ነዊሕ ዝለዘይኮነ፡ ኣብ መንጎ'ዝን ከተማታት ብስራሕ ንምንቕስቓስ ስሉጥ ይገብሮ።
ኣብያተ-ትምህርታትን ትምህርትን
እታ ኣብዚ ኣውራጃ እትርከብ ዩኒቨርስቲ ብለኪንገ፡ ሓንቲ ካብተን ኣብቲ ቦታ ጸብለ ዝበለት ማእከል ላዕለዋይ መኣዲ-ትምርህቲ እያ። ተክኖሎጂን ተበላሓትነትን ንዘላቂ-ዕብየት ዝውዕለሉ መንገዲታት ምድህሳስ፡ ዓንዲ-ሕቆ ናይቲ ኣብዛ ዩኒቨርስቲ ዝወሃብ ትምህርቲ እዩ።
ብዜካ'ዚ ኣብዚ ዩኒቨርስቲ'ዚ፡ ቴክኒክን፡ ሓበሬታዊ-ተክኖሎጅን ምስ ካልኦት ዓውድታት ከም ስነ-ቁጠባ፡ ንድፊ (ዲዛይን)፡ ጥዕናን፡ ክንክንን ምስ ካልኦት ማሕበራዊ ዓውድታት ፍልጠትን ዝዋሰበሉ መንገዲታት ንምንዳይ ዝዓለመ፡ ትምህርትን መጽናዕትን ውን ይካየድ እዩ።
ዩኒቨርስቲ ብለኪንገ፡ ኣብ መዳይ ቴክኒክ ሶፍትዌራትን ዘላቒ-ምዕባሌን ሓደ ካብቶም ዝበለጹ ዩኒቨርስታት ዓለምና ሓደ እዩ። ሰለስተ ርብዒ ንጥፈታት ናይ'ዚ ዩኒቨርስቲ ምርምር የጠቓልል።
ኣገልግሎት ጥዕና
ኣብ'ዚ ኣውራጃ እትርከብ ጥዕናዊ-ማእከል፡ ሆስፒታል-ብለኪንገ ትበሃል። ማእለክ ንጥፈታት ናይ'ዛ ሆስፒታል፡ ኣብ ከተማታት ካርልስክሩናን ካርልስሃምንን ይርከብ። ንተወሳኺ ሓበሬታ ብዛዕባ'ዛ ሆስፒታል ኣብ'ዚ ዝስዕብ መርበብ-ሓበሬታ (1177 Vårdguidens webbplats, 1177.se) ክትረኽቡ ትኽእሉ። ኣብዚ መርበብ-ሓበሬታ።ዚ ኣድራሻ ሆስፒታላት፡ ሓበሬታ ብዛዕባ ሕማማትን ኣፈዋውሰኦምን ውን ትረኽቡ። ንተወሳኺ ሓበሬታ፡ ኣብ መርበብ-ሓበሬታ ምምሕዳር ኣውራጃ ብለኪንገ፡ ብምእታውን ኣንብቡ።
መራኸቢ ቀለቤት ምስ ካልእ ኣድራሻ-ኢንተርነት
ባህላውን ናይ ምዝንጋዕ ንጥፈታትን
ኣብ ኣውራጃ ብለኪንገ፡ ከባብያዊ-ተፈጥሮ ኣብ ጥቓኹም እዩ። ብርክት ዝበሉ ኣብ ዕረፍቲ ዝካየዱ ንጥፈታት ውን ንኣብቲ ቦታ ብዙሓት እዮም። እዚ ኣውራጃ ብርክት ዝበለ ክርአ ዝግባእ ባህላዊ ማእከላት ኣለዎ። እቲ ብኦርሎግስታደን ዝፍለጥ ኣብ ከተማ ኣክርልስክሩና ዝርከብ ታሪኻዊ ቦታ ውን፡ ኣብ መዝገብ ዩነስኮ ናይ ታሪኻዊ ውርሻታት ዓለማና፡ ዝሰፈረ እዩ። እቲ ብሮነ-ፓርክ ዝፍለጥ፡ ኣብ ሮነቢ ዝርከብ መነፈሻ ውን እንተኾነ ሓደ ካብቶም ኣብ ሽወደን ዝርከቡ መናፈሻታት ዝጸበቐ መናፈሻ እዩ። ስነ-ጥበብ፡ ሙዚቃን ትያትርን ውን ገለ ካብ ጸጋታት ናይ'ዚ ኣቅራጃ እዩ። ነቶም ኣብዚ ዞባ ዝርከቡ ኣብያተ-መዘክር ብዝምልከት ንኣብነት ቤት-መዘክር ባሕርን ቤት-መዘክር ብለኪንገን ክጥቀሱ ይኽእሉ።
ውድባት
-
Blekinge Idrottsförbund
Föreningens uppgift är att stödja förbund och föreningar i Blekinge. Vi ska inspirera till utveckling och ge stöd och service, bland annat i frågor gällande: barn- och ungdomsidrott, breddidrott och hälsa, ledarskap och organisation, värderingsfrågor m.m. Idrotten spelar en viktig roll för integrationen både i etableringsfasen av nya svenskar och för invandrare i flera generationsled. Idrottsrörelsen har nu intensifierat arbetet med att introducera nyanlända i idrottsrörelsens föreningsverksamhet. Distriktsförbunden har fått en särskild roll och särskilda resurser för att stödja arbetet i idrottsföreningarna.


text:
ናትና ናይ ኤርትራውያን ኣተሃላልዋ ኣዝዩ ዝገርም’ዩ። ተባዕ ኔርካ ፈራሕ፡ ኣረጊት መግዛእቲ ኣባሪርካ ኣብ ሓድሽ መግዛኢ ምርዓም። ምስ ሓይልኻ እንከለኻ ድኹም። ምስ ትሕዝቶኻ ተመጽዋቲ። ኩሉ ነገርና ካብ
ንቡር ዝወጽአ ኮይኑ። “ሕማቕ ጓሳ ብበትሩ ይህረም” ከም ዝተባህለ ብሰንኪ ብፖለቲካ ዘይምንቃሕናን ዘይምብቃዕናን ምስ ሓይልና እንከለና ንህረም ኣለና። “ጭጉራፍ ባዕላ ወቒዓ ባዕላ ተእዊ” ዓይነት ድማ ኣብ ክንዲ ፍትሓዊ ኣረኣእያ ወኒና፡ ዝተዘርገ ኣንፈተ ፖለቲካና ኣነጽሪና፡ ናብ መንገዲ ዓወት ዘብጸሐና ስትራተጂን ስልትን ቀሪጽና ዘቤታዊ ጸላኢ ኣልጊስና ሓራ ክንከውን ንረባረብ፡ ከኩርባና ሒዝና፡ ገለ ኣምሪርና ንነቅፍ ብወግዒ ድማ ንቃለስ። ገለ ንብዓት ሓርገጽ ንነብዕ። ገለ ካልኦት ሓራ ከውጽኡና ንምህለል። ገለ ድማ ወሰና ሒዝና ንዕዘብ ንወራዘ።
ትማሊ ንማሕበረ-ሰብ ዓለም ደለይቲ ፍትሒ ምዃና፡ ተበዓት ምኻና፡ ኒሐኛታት ምዃና፡ ሓርበኛታት ምዃና ብዛንታ ብእዝኒ ጽሮት ዘይኮነ በተግባር ዘርኣናሉ ዘኹርዕ ወቕቲ ነይሩ። ሎሚ ከኣ፡ ብግልባጡ ክሕደት፣ ጭካኔ፣ ኣምሱልነት፣ ውልቃውነት፣ በለጽ፣ ሓሶት፣ ጉጅላውነት፣ ጉድለት ነብሰ ምትእምማን፣ ልክዑ ዝሓለፎ ራዕዲ፣ ተጸባይነት፣ ፖለቲካዊ ባዶነት፣ ኣምልኾ ሓደ ሰብ፣ መሰረት ዘይብሉ ባዶ ጃህራ፣ ካብ መስመር ሰብኣውነት ፍጮ ዝወጻአ ኣራዊታዊ ኣተሓሳስባ ዘለዎም ሰባት ክሕምሱና ክመርሑና ኣብ ዝዕዘበሉ ወቕቲ ንርከብ ኣለና።
ውልቀ ሰብ ኮነ ህዝቢ ከም ህዝቢ ቀስ ብቐስ ካብ ዝደኸመ ደረጃ ናብ ዝማዕበለ ክስጉም’ዩ ትጽቢት ዝግበር። እቲ ናይ ምዕባሌ ስጉምቲ ብዝተፈላለዩ ባዕላውን ወድዓውን ምኽንያታት ክተዓናቐፍ፡ ስለዚ ከኣ ኣብ ዝሓጸረ ግዜ ኣወንታዊ ለውጢ ዘይከምጽእ ይኽእል’ዩ። ከም’ዚ ዓይነት ኣጋጣሚታት ከኣ ከም ውሁብ ክውሰድ ይከኣል። ኣብ ናይ 30 ዓመት ዝተናወሐ ነጻነታውን ሓርነታውን ቃልሲ ዝፈረየ ሃገራዊ ፍቕሪ፣ ኒሕ፣ ትብዓት፣ ተወፋይነት፣ ሓርበኝነት ከም ብተልመደን ዝተሰርሐ ኳና፡ ኣብ ሓጺር ግዜ ክዝረግ ክዓኑ ምርኣይ ግን ልሙድ ኣይኮነን። እዚ ጉዳይ’ዚ ከጋጥም ይኽእል’ዩ ኢልካ ትሓልፎ ሕመቕ ኣይኮነን።
እዚ ክስተቲ’ዚ ንለባማት ኤርትራውያን ጥራሕ ዘይኮነ፡ ብርሑቕ ንጭቡጥ ከመይነት ፖለቲካዊ ኤርትራ ትማልን ሎምን ንዝፈልጡ፡ ደለይቲ ሰላም፣ ደሞክራሲ፣ ክብረት ሰብኣውን ደሞክራስያውን መሰላት፣ ቁጠባዊ ዕቤትን ማሕበራዊ ፍትሕን ንዝኾኑ ወገናት’ውን ዘሰንብድ’ዩ። ምሁራትን ተመራመርትን ፖለቲካዊ ስነ-ፍልጠት፡ ብናይ ትማሊ ጽንዓት፡ ትብዓትን ዓወትን፡ ናይ ሎሚ ድማ ዝርገተ ፖለቲካዊ መርሆ ራዕድን ውድቀትን ኤርትራውያን ጠንቁን ሳዕቤኑን ከጽንዑ ዝድርኽ’ዩ። ከም’ዚ ዓይነት ዳግም ብካልኦት ከይድገም መምሃሪ ዝኸውን መፍትሒ ሓሳብ ከናድዩ ዝዕድም ተርእዮ’ዩ። ህዝብታት ኤርትራ ሎሚ፡ “ ብዘይበደልካዮ ተፈረድ ብዘይደየብካዮ ውረድ” ከም ዝተባህለ ካብ ትጽቢቶም ወጻኢ መስርሕ ምዕባሌኦም ተኾሊፉ፡ ሕቶ ምንባርን ዘይምንባርን ኣብ ቅድሚኦም ተደቂንዎም ብእግረይ ኣውጽእኒ’ዮም ዝበታተኑ ዘሎ።
ትማሊ ንሃገራዊ ነጻነትን ህዝባዊ ሓርነትን ኣንጻር ግደማዊ መግዛእቲ ኣብ ዝተኻየደ ከቢድ መስዋእቲ ዝሓትት ቃልሲ፡ ፈታውን ጸላእን ብዓይኑ ዝተዓዘቦ ፊት ንፊት ምስ ዓረር ዝገጥም ዝነበረ ትብዓት፡ ልዑል ሃገራዊ ፍቕሪ ዝሰረቱ ሕድሕድ ምትሕልላይ፣ ሓርበኝነት፡ ሎሚ ኣንጻር ዘቤታዊ ጸላኢ ክድገመሉ ዘይከኣለ ምኽንያት እንታይ’ዩ? እቲ ናይ ትማሊ ጽንዓት ትብዓት ኣብ ምንታይ ዝተሰረተ ድዩ ነይሩ? ኣብ ፖለቲካዊ ንቕሓት ዝተሰረተ ሓቀኛ ህዝባዊው ሃገራውን ፍቕሪ ኣይነበረን ማለት ድዩ? ወይስ ኣብ ናይ ትማሊ ሰብን ኣብ ናይ ሎሚ ሰብን ናይ ባህሪ ፍልልይ ስለ ዘሎ’ዩ?
ፖለቲካዊ ዓፈናን ቁጠባዊ ምዝመዛን ፈጻሚኡ መን ብዘየገድስ ኩሉ ዘሕምም ዘቐንዙ’ዩ። ኣብ ናይ ትማሊ ግዳማዊ ገዛእን ናይ ሎሚ ዘቤታዊ ገዛእን ድማ ናይ ትውልድን ቋንቋን እንተዘይኮይኑ ናይ ባህሪ ፍልል የለን። ንደግርን ህግደፍን ኣብ ሓደ ሚዛን ኣቐሚጥካ ንምንጽጻር እንተተፈቲኑ ከኣ፡ ናይ ሎሚ ዘቤታዊ መግዛእቲ ህግደፍ ከም ዝጭክንን ዝመርርን ንክልቲኦም ገዛእቲ ዝረኣዮ ዝምስክርዎ ዘለው ሓቂ’ዩ። እሞ እቲ ትማሊ ዝነበረ እምቢ ኣይግዛእን ኣይምብርከኸን ጽንዓትን ትብዓትን ደኣ ሎሚ ናበይ ከደ? እዚ ሎሚ ብገለ ወገናት ንሪኦን ሰምዖን ዘለና ካብ ጸላእን ቀታልን ህግደፍ ምሕረት ዝጽበ ፖለቲካዊ ልምሰትን ሕሉፍ ራዕድን ከ ከመይ ተኣታተወ? ወዲ-ሰብ ንዘለዎ ኣወንታዊ ክብርታት ይዕቅቦን ይውስኸሉ ‘ምበር፡ ብኸመይ ነቲ ትብዓት ብበለጽን ራዕድን ይጅለሖ?
ብኸመይ እወ ህግደፍ መሳቐዪ፡ ቀታሊ፡ ዘራፊ፡ ገባቲ እናሃለወ፡ ሓላዪ መሓሪ ዝብል ሕድሕዱ ዝላተም ርእይቶ ኣብ ውሽጢ ህዝቢ ቦታ ክረክብ ክስዕርር ክኢሉ? ንቑሕን ብቑዕን ፖለቲካዊ ኣመራር ብምስኣኑ ድዩ ወይስ ዝተረግመ ህዝቢ ስለ ዝኾነ? ጥዑይ ኣእምሮ ዘለዎ ዜጋ ንዘሳቕዮ፡ ዝቐትሎ፡ ዝዘርፎ፡ ብሰብኣዊ ክብሩን ልኡላዊ ግዝኣቱን ንዝጣላዕ ጉጅለ ኣይሰግድን። ይሕርን ‘ምበር ኣይርዕድን። ካብኡ ምሕረት ክወርደሉ ኣይጽበን።
ሎሚ ኣብ ፖለቲካ ኤርትራ ንዕዘቦ ዘለና ግን፡ ኣይ ፖለቲካዊ ብስለት፡ ኣይ ትብዓትን ተወፋይነትን ኩሉ ኣንጻር ቅድሚ 1991 ዝነበረ ታሪኽን ተመክሮን ተቓለስቲ ህዝብታት ኤርትራ’ዩ። ካብ’ቶም ብዙሓት ንፖለቲካዊ ዝርገትን ውድቀትን ዘርእዩና ሓደ ኣብነት ንመለከት፡- ውልቀ መላኺ ኢሳያስ ኣፈወርቂ ሓድሽ ንጉስ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ይኸውን ኣሎ። ኣብ ኤርትራ ብኢደ-ወነኑ ዝተቖጻጸሮ ፖለቲካዊ ስልጣን ናብ ወዱ ንምስግጋር ምልክታት የርኢ ኣሎ። ወዱ ኣብ ዘይምልከቶ ኣኼባ ካቢነ-ሚኒስተራት ተሳቲፉ። ዲፕሎማሰኛታት ኣዘራሪቡ። ኣዛዚ ሓይሊ ኣየር ኮይኑ። ልክዕ ከም ኣቦኡ ብሃገራዊ ድሕነት ተዓጂቡ ይንቀሳቐስ ኣሎ። ልዑል ጥንቃቐን ሓላፍነትን ዝሓትት ሃገራዊ ሰነዳትን ስምምዓትን ክመርሕን ክቆጻጸርን ስልጣን ተዋሂብዎ ..ወዘተ ዝብሉ ርእይቶታት ምቅላሕ ካብ ዝጅምር ነዊሕ ኮይኑ ኣሎ። እዚ ጭብጢ ዘለዎ ይኹን ኣይኹን ብመንጽር’ቲ ከም ጥሙር ህዝብን ልኡላዊት ሃገርን ንቅጽል’ዶ ኣይንቕጽልን ገጢሙና ዘሎ ኣሰካፊ ኩነታት ትኹረት ክወሃቦ ዘይብሉ ኣዝዩ ንኡስ ነገር’ዩ። ነቲ ውልቀ መላኺ መሊሱ ዘሻድን ንፖለቲካዊ ሕመቕናን ዝሩግ ኣተሃላልዋናን ድማ ዝገልጽ’ዩ። ህግደፍ ምስ ኩሉ ጸረ-ህዝቢ ትካለቱ ክሳብ ዘይተወገደ ብኢሳያስ ተመርሐ ብወዱ፡ ብፍሊጶስ ተመርሐ ብካሪካረ ዘምጸኦ ለውጢ የለን። ህግደፍ፡ ህግደፍ’ዩ።
ትኹረት ክግበር ዘለዎ ወዲ ኢሳያስ ዝለዓለ ሃገራዊ ፖለቲካዊ ስልጣን ንመሓዝ ልምምድ ይገብር ምህላው ወይ ምሓዙ ኣይኮነን። ምኽንያቱ እቲ ዝበሃል ዘሎ ወዲ-ኢሳያስ ንዓቕመ ኣዳም ዝበጽሐ ሰብ’ዩ። ኤርትራዊ ዜጋ ድማ’ዩ። ስለዚ ኣብ ዝለዓለ ጽፍሒ ሃገራዊ ፖለቲካዊ ስልጣን ክድይብን ክመርሕን ከም ዜጋ መሰሉ’ዩ። ኣብ ስልጣን ዝወጽኣሉ ብሕጋዊ ኣገባብ ድዩ ኣይኮነን ዝብል ግን ከዛረብ ይኽእል’ዩ። ኣብ’ዚ መድረኽ’ዚ ኣብ ኤርትራ ሕግን ሕጋዊ ኣሰራርሓን ዝበሃል ስለ ዘየለ ድማ፡ ብሕጊ ትሓተሉን ትቆጻጸረሉ ዕድል የለን። ዘሎ እንኮ ኣማራጺ እንኮ-ሰባዊ ስርዓት ምፍራስን ጠቕሊልካ ምውጋድን ጥራሕ’ዩ። ወዲ ኢሳያስ ስለ ዝኾነ ጥራሕ ኣብ ጽፍሒ ፖለቲካዊ ስልጣን ይሓኩር ኣሎ ወይ ደይቡ ኣሎ ዝብል ነቔፈይታ ግን ቅኑዕ ስለ ዘይኮነ ክእረም ይግባእ።
ትኹረትና እንታይ ስለ ዘጉደልና ወይ ስለ ዝተጋገና ኢና ኣብ ትሕቲ ከም’ዚ ዝበለ ፈራሕ ጨካን ዘቤታዊ ገዛኢ ወዲቕና? ካብ ክብረት ናብ ሕስረት ወሪድና? ብኣንክሮ ክንፍትሽ ክንግምግም፡ ድኽመትና ኣለሊናን ተቐቢልናን ግሉጽ ርእሰ ነቐፈታ ድማ ገይርና ከም ህዝቢ ሓራ ንምዃን ብንቕሓትን ብጽንዓትን ንመሰረታዊ ፖለቲካዊ ለውጢ ምርብራብ ጥራሕ’ዩ። ምስ ባህሪና ከይተዓረቕናን ናይ ገዛእ ርእስና ድኽመታት ከይፈተሽናን ከይኣረምናን፡ ደድሕሪ ዕለታዊ ኢ-ሰብኣዊ ፍጻሜታት ጉጅለ ህግደፍ ዘብዘብ ምባል ግን ኣብ ትዕዝብቲ የእትወና እንተዘይኮይኑ ዘምጸኣልና ለውጢ የለን። ኢሳያስን ናይ ጥፍኣት መሳሒኡ ስማዊ ጉጅለ ህግደፍን ክሳብ ብህዝባዊ ቃልሲ ዝውገዱ ኩሉ ጸረ-ህዝቢ ተግባራት ክፍጽሙ’ዮም። ኣብ’ዚ ዝሓለፈ 28 ዓመታት ብተግባር ዝተዓዘብናዮ ከይተሰከፉ ክሕስው፣ ዘይተግበር መብጸዓ ክኣትው፣ ከፋፊሎም ብኣድልዎ ክገዝኡ፣ ንምህሩ ከደንቁሩ፣ ንሃብታም ከድክዩ፣ ህጻናት ከዘኽትሙ፣ ወለዲ ከብክዩ ከጸምው፣ ፍልጠትን ጉልበትን መንእሰያት ከማስኑ፡ ኮታ ኣብ ውሽጢ ሃገርን ጎረባብቲ ሃገራት እናተዋፈሩ ዜጋታት ከሳቕዩ ክቐትሉ ‘ምበር፡ ህዝባዊ ምኽሪ ሰሚዖም ክእረሙ ኣይረኣናን ኣይሰማምዕናን። ዘዋጽኣና “ሕማቕ ጓሳ ብበትሩ ይህረም” ከም ዝተባህለ ብፍላጥ ድዩ ብዘይፍላጥ ብሕመቕና ንህረም ከም ዘለና ምርዳእን ካብኡ ንምውጻእ ምርብራብን’ዩ።
ኣብ ደምበ ደለይቲ ደሞክራስያዊ ለውጢ እንታይ ዓይነት መልእኽቲ’ዩ ዝቃላሕ ልቢ ኢልና ምስ እንምልከት፡ ሕድሕዱ ዘይቃዶ ሓንፈስ ርእይቶ’ዩ። ገሊና ጉጅለ ህግደፍ ህዝባዊ ሕጋውን ስለ ዘይኮነ ካብ መሰረቱ ክውገድ ኣለዎ ክንብል እንከለና። ገለና ከኣ፡ ብግልባጡ ኣሱራት ክፈትሕ፣ ቅዋም 97 ከተግብር፣ ጸረ-ህዝቢ ኣዋጅ ሃገራዊ ኣገልግሎት ናብ 18 ኣዋርሕ ወሪዱ ክቕጽል፣ ልኡላውነት ከኽብር …ወዘተ ንጽውዕ። እዚ ብርግጽ መስመሩ ዘይተነጸረ ሓንፈጽ ርእይቶ’ዩ። ብንቕሓት ድማ ክስተኻኸል ኣለዎ። ብባህሪ ምስ ጉጅለ ህግደፍ እናሃለኻ ብኣፍካ ምዃናኑ ካብ’ቲ ናይ ለውጢ ዕንቅፋት ሓደ’ዩ። ካብ ከም’ዚ ዝበለ ሓንፈጽ ፖለቲካዊ ርእይቶ ከይወጻእናን ሓቀኛ ህዝባዊ ደሞክራስያዊ መስመር ወኒንና ክሳብ ዘይተቓለስናን ከኣ፡ ወነንቲ ገዛእ ርእስናን ሃገራዊ ፖለቲካዊ ስልጣናን ንኸውን ማለት ዘበት’ዩ። “ ሕማቕ ጓሳ ብበትሩ ይውቃዕ” ከም ዝተባህለ ምስ ምሉእ ናይ ዓቕምና እናሃለና እህህ እናበልና ክነብር ኢና። ስለዚ ካብ ናይ እህህታ ህይወት ንምድሓን፡ ካብ ሓንፈጽ ፖለቲካዊ ኣረኣእያን ልሙስ ተጸባይነት ንውጻእ።
ብሓልዮት ደሞክራስያዊ ግንባር ሓድነት ኤርትራ ዝፍኖ፡ ድምጺ ሰላምን ደሞክራስን ኤርትራ 14-11-2019


text:
ኣብ እዚ ገፅ ብዛዕባ ና ኣይርላድ ናይ ስራሕ ዕዳጋ ሓበሬታ ክትረኽቡ ኢኹም፣ ናይ ከይዲታት፣ ኣተሓሳስባታት፣ ገደባት፣ ተምህርቲ፣ ስልጠናታትን ካልኦትን ሓበሬታታት ሓዊሱ።
ናይ ስደተኛ ጉዳይ ኣብ ኤርላንድ ብናይ ኣይሪሽ ኒዩተራላይዜሽንን ኢሚግሬሽንን ግልጋለሎት (INIS) ናይ ፍትሒ ክፍሊ ይካየድ። ካብ 31ይ ታሕሳስ 2016 ዓለምለኻዊ ናይ ሓለዋ Act ናይ 2015 ስርሑ ጀሚሩ እዚ ማለት፣ ኩሎም ናይ ዕቑባ ሕቶታት ወይ ግዜኣዊ ሓለዋታት ‘ንምፅናሕ ምግዳፍ’ ጥርዓናት ብሓደ ከይዲ ክጠናቐቑ ክግበር እዩ ማለት እዩ። ዓለም ለኻዊ ሓለዋ ቢሮ (IPO) ከምዚ ናይ ዝመሰሉ ጥርዓናት ሓላፍነት ዝወሰድ ኣካል እዩ። ናይ ኤርላንድ ሕጊ ስደተኛታት ናይ ዕቁባ ሕቶኦም መልሲ ኣብ ዝፅበዩሉ እዋን ስራሕክቑፀሩ ኣይፈቅድን። ዝኾነ መመልከቲ ናይ ዓለም ለኻዊ ሓለዋ፣ ናይ ስደተኛ ኩነታት፣ ግዜኣዊ ሓለዋ ወይ ኣብዚ ንምፅናሕ ሃገርካ ምግዳፍ እንተድኣ ተፈቒድዎ ማዕረ ከም ናይ ኣይሪሽ ዜጋታት ግልጋሎታትን ማህበረ ሰባዊ ሃለዋን ወይድማ ናይ ስራቕ ኣቕርቦት ይረክበብ። ስደተኛታት ካብ ናይ ሓገዝ ናብራ ናብ ዓርስኻ ምኽኣል ንክዓብዩ ክሕግዞም ዝኽእልግልጋሎት ክረኽቡ የኽእሉ።
ኣብ ለካቲት 2017፣ናይ ኣይርላንድ ፍትሒ ሚኒስተር ሓድሽ ናይ ምትሕበባረር ስትራቴጂ ካብ 2017 – 2020 ዝፀንሕ ኣዊጁ። እዚ ስትራቴጂ እዚ ካብ 2008 ጀሚሮም ኣብ ዘለዉ ሰነዳት ዝምዕል ዘሎ ፖሊሲ እዩ፣ አብ እቲ ግዘ ንሱ ኣየርላንድ ኣብ ዝተፈለየ ናይ ኢኮኖምያዊ ኩነታት ነይራድሕሪኡ ግን ዓብዪ ናይ ኢኮኖምያዊ ዕንወት ኣጋጢምዋ እዩ። እዚ ግዜኣዊ ስትራቴጂ ኣብ ስደተኛታት ምትሕብባር ትኹረት ሂቡ ዝሰርሕ እዩ። ቅድሚ ሕዚ ንፁር ዕላማ፣ ተለዓዓሊነትን ሓሳባትን ዘለዎ ፖሊሲ ዘይምንባሩ ንፁር ዝኾነ ኣብ ና ስደተኛታት ምትሕብባር ዝግበር ስራሕ ኣይነበረን ማለት እዩ። ንስደተኛታትን ዕቑባ ሓተቲትን ዕላማ ዝገበሩ ፕሮግራማት ብናይ ad-hoc ከይዲ ከም ናይ ድሌታት መማልኢ ኮይኖም ምልዓል ጀሚሮም እዮም። መንግስቲ ኣይሪሽ፣ስለዚ፣እዞም ድሌታትን ክፍተታትን እዚኦም ንምምላእ ኣብ NGOታትን ናይ ሲቪል ማሕበረሰባትን ፅግዕተኛ እዩ። ሓለፍቲ ብፍሉይ ንስደተኛታትን ኮርፖሬት ማሕበረ ሰባዊ ሓላፍነቶምን (CSR) ፖሊሲታትን ዕላማ ንምግባር ዝበለጸ ተለዓዓሊነት ክደልዩ ኣለዎም። ብዛዕባ ስደተኛታት ኣብ ስራሕ ምቑፃር ዘለዎ ጥቕሚ ግንዛበ ኣብ ምፍታር ዓብዪ ስራሕ ክስራሕ ኣለዎ ምኽንያቱ ዝተፈላለየ ናይ ስራሕ ክእለታት ሒዞም እዮም ዝመጹ።
ናይ ስራሕ ዕዳጋ ምትሕብባር ፖሊሲ ኣብ ናይ ልሙድ ግልጋሎታትን ፖሊሲታትን ኣብ ውሽጢ እዮም። መብዛሕትኡ ግዘ ናይ እቲ ከባቢ/ሃገር ምኽሪ ቤት ናይ ከባቢያዊ ድሌታት ኣበብ ግምት ዘእተወ ናይ ምትሕብባር ፖሊሲ የማዕብል።
Il progetto Skills2Work mira a promuovere l'inclusione nel mercato del lavoro dei rifugiati promuovendo la validazione iniziale delle capacità e delle competenze formali e informali. Ciò si ottiene rafforzando il sistema di inclusione e le capacità delle autorità competenti, degli intermediari e dei datori di lavoro e migliorando l'accesso alle informazioni e ai servizi relativi al riconoscimento delle competenze e delle qualifiche dei beneficiari di protezione internazionale.
* Per semplicità e chiarezza, in questo sito il termine “rifugiato” fa riferimento a tutti i beneficiari di protezione internazionale (sia coloro che vengono riconosciuti rifugiati secondo la Convenzione di Ginevra che i titolari di protezione sussidiaria)Per saperne di più
Per aiutarci a migliorare il sito, ti chiediamo di dedicare un minuto alla compilazione del questionario


text:
ኣብዚ ገፅ እዚ ብዛዕባ ናይ ሃንጋሪ ስራሕ ዕዳጋ ብቐፃሊነት ናይ ዝሕተቱ ሕቶታት መልሲ ክትረኽቡ ትኽእሉ ኢኹም።
ናይ ዓለም ለኻዊ ሓለዋ ጥቕሚ ኣለዎ ዝበሃል ናይ ስደተኛነት ኩነታት፣ ናይ ግዜኣዊ ሓለዋት ዝግበረሉ ሰብ ማለት እዩ።
ናይ ስደተኛ ኩነታት ዝተቐበለ „ኣብ መበቆል ሃገሩ ብሰንኪ ዘርኡ፣ ሃይማኖት፣ ዜግነት፣ ናይ ዝኾነ ጉጅለ ኣባል ምኻኑወይ ናይ ፖለቲካዊ ኣረኣእይኡ ሂወቱ ኣብ ሓደጋ ዝኾነ ሰብ እዮም ማለት እዩ፣ ወይ ኣብ ሃገሮም ፍርዲ ዝፅበዮም ወይ ኣብ ሃንጋሪ ዕቑባ ሓቲቱ ዝነብር ዘሎ ሰብ ማለት እዩ”
ንኡስ ሓለዋ ማለት „ናይ ስደተኛ ኩነታት ኣይተወሃቦን ነገር ግን እዚ ሰብ እዚ ናብ መበቆል ሃገሩ እንተድኣ ተመሊሱ ሓደገኛ ዝኾነ ስቅያት ዝፅበዮ እንተድኣ ኮይኑ፣ ብሰንኪ እዚ ድማ ናብ ሃገሩ ክምለስ ዘይደሊ እንተድኣ ኮይኑ፣ ወይ ከኣ ሕይወቱ ኣስጋኢ እንድህሪ ኮይኑን ክምለስ ዘይኽእል እንድህሪ ኮይኑ።”
ግዜኣዊ ሓለዋ „ብብዝሒ ሃገሮም ገዲፎም ንዝመፁ ሰባት ይወሃብ፣ ብናይ ኣውሮፓ ሕብረት ወይ እቲ መንግስቲ መሰረት። ፓርላመንታዊ ፈቓድ ነዞም ዝስእቡ ኹነታት ይዋሃብ፣ ብግዜኣዊ ሓለዋ ካብ ሃገሮም ብሰንኪ ጎንፂ፣ ኲናት ሓድሕድ፣ ናይ ዘርኢ ጦርነት፣ ሲስተማዊን ርኡይን ናይ ሰብኣዊ መሰል ምግሃስ፣ ከም ስቅያት፣ ዘይሰብኣዊ መሰል ምግሃስ ናብ ሃንጋሪ ክስደዱ ዝተገደዱ ወፃእተኛ ዜጋታት”
ናይ ሃንጋሪ ኢሚግሬሽንን ናይ ዕቑባ ቢሮ ትርጉም
ዕቑባ ሓታቲ ናይ ዕቁባ ሕቶኦም ምስ ኣቕረቡ ንትሽዓተ ኣዋርሕ ክሰርሑ ይፍቀዶም። ስራሕ እንተድኣ ረኺብኩም፣ ሓላፊኹም ናይ ስራሕ ፈቓድ ከፅሕፈልኩም ኣለዎ ሕጋዊ ፍቓድ ንክትረኽቡ።
ኣብ ሃንጋሪ፣ እቲ ሕጊ ናይ ሳልሳይ ዓለም ሃገራት ዜጋታት ስራሕ ንክሰርሑ ሕጋዊ ናይ ስራሕ ፈቓድ ክህልዎም ኣለዎ። እንተኾነ ግን፣ ዓለም ለኻዊ ሓላዋ ዝፍቀዶም ሰባት ካብዚ ሕጊ እዚ ነጻ እዮም፣ ስለዚ ብዘይ ናይ ስራሕ ፈቓድ ክሰርሑ ይኽእሉ።
ኣብ ሃንጋሪ ትምህርቲ ምክትታል ይከኣል እዩ። ትምህርቲኹም ከመይ ምጥንቓቕ ከም እትኽእሉ ንምፍላጥ፣ እዚ ገፅ እዚ ብዛዕባ ዝተፈላለዩ ዩኒቨርሲቲታት ሓበሬታ ዝሐዘ እዩ።
ኣብ ሃንጋሪ ስራሕ ንምርካብ ዲፕሎማኹም/ወይ ምስክር ወረቐትኩም ኣፍልጦ ክረክብ ምግባር ይከኣል። ብዛዕባ ናይ ዲፕሎማ ኣፍልጦ ዝህቡ ትካላት ሓበሬታ ኣብዚክትረኽቡ ትኽእሉ።
ናይ ዲፕሎማኹም ቅዳሕ እንተድኣ ዘይሃሊኩም፣ብዝተፈላለዩ መንገዲታት ክእለትኩም ኣፍልጦ ክረክብ ምግባር ትኽእሉ፣ንኣብነት ናይ IT ክእለት ፈተና፣ናይ ግበረ ሰናይ ወይ ላዕለዋይ ትምህርቲ። ብዛዕባ ክእለታትኩም ከመይ ኣፍልጦ ከም እተርክቡ ሓበሬታታተ ኣብዚ ገፅ እዚክትረኽቡ ኢኹም።
ዝተፈላለዩ NGO ስደተኛታት ናይ ስራሕ ዕዳጋ ክረኽቡ ክሕግዙ ይሰርሑ ኣለዉ። CV ኣብ ምምስራትን ናይ መግለጺ ደብዳበ ኣብ ምፅሓፍን ክሕግዝኹም እዮም፣ ኣብ ዝተፈላላዩ ናይ ስራሕ ቦታታት እውን ሓገዝ የቕርቡ፣ ንኣብነት ናይ ስራሕ መምርሒ ወይ ስራሕ ቃለ መሕተት ስልጠና። ዝበለፀ ሓበሬታ ኣብ እዚ ገፅ እዚክትረኽቡ ኢኹም።
ንኣካላ ስንኩላትን ማሕበረ ሰባዊ ምትሕብባሮምን ማዕረ ዕድል ንክረኽቡ ሃንጋሪ ዘውፅአቶም ዝተፈላለዩ ሕጊታት ኣለዉ። ካብ ናይ እታ ግዝኣት ናይ ኣካለ ስንኩልነት ክፍሊት እውን ተጣቃሚ ክትኾኑ ትኽእሉ።
ካብ ኣካዳሚያን ተግባራዊን ብዝተረኸበ ሓበሬታ መሰረት፣ እቶም ጥቕሚታት እዞም ዝስዕቡ እዮም:
- ሰራሕተኛታት ካብ ሓድሕዶም ክመሃሩ ስለዝኽእሉ፡ ብዙሕነት፡ ዝሓየለ ዓያዪ ዓቕሚ ኣብ ምፍጣር ሓጋዚ እዩ
- ምቕባል ስደተኛታት ዓለም-ለኻዊ ተወዳዳርነት የዕቢ እዩ
- ምቕባል ስደተኛታት፡ ኩባንያታት ሕጽረት ሰራሕተኛታት ብሓፈሻ፡ ዋሕዲ ፍሉይ ክኢላዊ ዓቕሚ ድማ ብፍላይ ንኽፍውሳ ይሕግዝ
- ስደተኛታት ስፍሕን ዝበለጸዓማዊል ስለዝውክሉ፡ ሓደስቲ ዕድላት ዕዳጋ ኣብ ምፍጣር ኩሉሳዕ ሓገዝቲ እዮም
- ብዝግባእ ምስ ህዝቢ ዝተሓዋወሱ ስደተኛታት፡ ዝሓሸ ፍናንን ኣፍራይነትን ስለዘለዎም ዕዉታት እዮም። ከምኡ'ውን ኣብ ልዕሊ ኣስራሕቶም ጽቡቕ ፍቓድ ስለዘለዎም፡ ብኵራት ኰነ ቍጽሪ ናይ ዘየድልዩ ሰራሕተኛታት ኣብ ምውሓድን ሓገዝቲ እዮም
- ብዙሕነት ዘለዎ ዓያዪ ዓቕሚ፡ ኣብ ማእከል ሰራሕተኛታት ተወዳዳርነት ንዝንባለ ብርቂ ምህዞን ከምዝህሉ ይገብር
- ምቕባል ስደተኛታት፡ ሓንቲ ትካል ኣብ ውሽጢ ሃገሩ ምስ ዝርከቡ ኮማት ስደተኛታትን ኽትዋሳእ የኽእላ
- ምቕባል ስደተኛታት፡ ሓንቲ ትካል ብዛዕባ ፖሊሲ ስደት ወይ ኣንጻር ፖሊሲ ስደት ምስ መንግስታት ንኽትዘራረብ የኽእላ
ናይ ሳልሳይ ዓለም ሃገራት ዜጋታት ምቑፃር፣ መጀመርያ ኣብ ናይ ሃንጋሪ ስራሕ ቢሮ ናይ ስራሕ ሓይሊ ትፈጥሩ ኣለኩም፣ ድሕሪ 15 መዓልቲታት ድማ፣ኣብ ክንዲ እቲ ሰራሕተኛ ድማ ናይ ስራሕ ፈቓድ ከውፅአሉ ኣለዎ። እንተኾነ ግን፣ ዓለም ለኻዊ ሓላዋ ዝፍቀዶም ሰባት ካብዚ ሕጊ እዚ ነጻ እዮም ናይ ዓለም ለኻዊ ሓለዋ ዘለዎ ሰብ ምቑፃር ማለት ምስ ናይ ሃንጋ ዜጋ ምቑፃር ሓደ እዩ። ዝርዝር ሓበሬታ ኣብዚ (HU) ክትረኽቡ ትኽእሉ።
ሓደ ሓደ NGOንዝተፈላለዩ ትካላት ፍሉይ ዓለም ለኻዊ ናይ ኣመራርሓ ስልጠና ይህቡ እዮም። እዞም ስልጠናታት እዚኦም ኣብ ናይ ባህላዊ ፍልልያት ትኹረት ዝገበሩ እዮም፣ ምስ ዝተፈላላዩ ባህሊታት ከመይ ክትሰርሑ ከምእትኽእሉ ኣብ ምምሃር ዕላማ ዝገበረ እዩ። ብዛዕባ ፅቡቕ ስልጠና ዝህቡ NGOታት ሓበሬታ ኣብ እዚ ገፅ እዚትኽእሉ።
Help ons de website te verbeteren door een minuutje te nemen om de enquête in te vullen.


text:
ዋና መምረፂ
ሓገዝቲ ሰነዳት
ሕትመታት
ቅብሊት ዝህብን ዝሓትትን ነጋዳይን ሸማታይ ማሕበረሰብን ንምፍጣር ኣበርቲዑ ይሰርሕ ከም ዘሎ ቤት ፅሕፈት ልምዓት እቶት ክፍለ ከተማ ዓይደር ኣፍሊጡ!!
ኣብ ስርዓት ምሕደራ ግብሪ ልዕልነት ሕጊ ንምርግጋፅ ኣመራርሓን መዳርግቲ ኣካላትን ክፍለ ከተማ ዓይደር ተዋዲዶም ቅብሊት ዝህብን ዝሓትትን ነጋዳይን ሸማታይ ማሕበረሰብን ንምፍጣር ክሰርሑ ይግባእ ክብሉ ምኽትል ዋና ዳይሬክተር በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ኣይተ ወ/ገብርኤል ኣፅብሃ ኣገንዚቦም።
መደባት ልምዓት እቶት ብተሳትፎ ሓገዝትን መዳርግቲ ኣካላትን ንምዕዋት ንሰብ ሃፍቲ ምቹው ኩነታት ብምፍጣር ፍትሓውን ተመጣጣን ግብሪ ንምእካብ ምስ በቢብርኩ ዝርከቡ ኣመራርሓን መዳርግቲ ኣካላት ተዋዲዱ ይስርሕ ከም ዘሎ ኣይተ ወ/ገብርኤል ኣፅብሃ ገሊፆም።
ንተገልገልቲ ዓማዊል ቅብሊት ዘይህቡ 12 ነጋዶ ነንሕድሕዶም 50 ሽሕ ብር ብምቅፃዕ ኣብቲ መድረኽ ዝተቓልዑ ኮይኖም መደባት ልምዓት እቶት ብቀፃልነት ንምዕዋት ከም ኣመራርሓን መዳርግትን ብኣተሓሳስባ ድሉዋት ኮይኖም ቅብሊት ዝህብን ዝሓትትን ነጋዳይን ሕብረተሰብን ብምፍጣር ኣብ ስርዓት ምሕደራ ግብሪ ግንዛበ ናይ ምዕባይ ስራሕቲ ብምቕዳም እናፈለጡ ሕጊ ኣብ ዘየኽብሩ ከፈልቲ ግብሪ እቲ ሕጊ ዝፈቕዶ ስጉምቲ ክውሰደሎም ከም ዝግበር ሓላፊት ቤት ፅሕፈት ልምዓት እቶት ክፍለ ከተማ ዓይደር ወ/ሮ ኣልማዝ ወ/ገብርኤል ሓቢረን።
ተሳተፍቲ እቲ መድረኽ ወ/ሮ ኣለም ገ/ስላሴን ሃለቃ ኣብርሃ ኣሰፋን ብወገኖም ግብሪ ዘጭበርብርን ዝስውርን ነጋዳይ ንድሕንነትና ሓደጋ ክኾኑ ካብ ዝኽእሉ ኣካላት ፈሊና ኣይንሪኦምን ክብሉ ገሊፆም።
ደጋፊ ከይዲ ስራሕ ርክብ ህዝቢ
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ
- ንደረጃ ‘ለ’ ኸፈልቲ ግብሪ ናይ ግብሪ መኽፈሊ እዋን ካብ ሓምለ 01/2008 ክሳብ ጳጉሜን 05/2008 ምዃኑ፣
- ንደረጃ ‘ሀ’ ኸፈልቲ ግብሪ ናይ መኽፈሊ እዋን ድማ ካብ ሓምለ 01/2008 ክሳብ ጥቅምቲ 30/2009 ምዃኑ እንዳዘኻኸርና ግብሪ ብእዋኑ ብምኽፋል ሃገራዊ ግቡእና ንዋፃእ፡፡
በዝሒ ጎብነይቲ
We have 25 guests and no members online


text:
ጉባኤ ሕብረት ኣፍሪካ ሎማዕንቲ ረቡዕ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ጀሚሩ።መራሕቲ ኣፍሪካ ኣብቲ ጉባኤ ማእለያ ምስ ዘይብሎም ፈተናታት እታ ኣህጉር ፊት ንፊት ክገጥሙ እዮም።
ኣብ ውሽጢ እዚ ዝቕፅል ሓደ ሰሙን ኣብ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ኣማእቲ ኣኼባታት ክካየዱ እዮም።ዕላዊ መሪሕ ጉባኤ ሕብረት ኣፍሪካ ‘’ምሕያልን ምምዕባልን ደቂ ኣንስትዮ’’ ዝብል ኮይኑ ግጥም ኣንፃር ኢቦላን ምርጫታት 2015 ኣ/ፈ ዝብሉ ኣጀንዳታት ክዕብልሉ ትፅቢት ይግበር።
ዛዕባታት ሰለምን ፀጥታን ከም ኩልሻዕ ቅድሚ ኩሉ ዝስራዕ ኣጀንዳ ክኸውን እዩ። ናይ ናይጀሪያ ኣኽራሪ ቦኮ ሓራም ካብኦም ሓደ እዩ።
ምኽትል ኣቦ ወንበር ኮሚሽን ሕብረት ኣፍሪካ ኤራስቱስ ዌንቻ እቲ ውድብ ተወሳኺ ስጉምቲ ንኽወስድ ናይቲ ዞባ ሃገራት ኣብ ዘቕርብኦ ሕቶ ዝምስረት እዩ ኢሎም።
‘’ብቦኮ ሓራም ይፍፀሙ ዘለው ዘስካሕክሑ ገበናት ክንርኢ ከለናን እቲ ቅልውላው ናብ ጎረባብቲ ሃገራት ናይጀሪያ ይስፋሕፋሕ ከምዘሎ ምስ እንዕዘብን ጣልቃ ምእታው ዝዕድም ሃዋህው እዩ’’ምስ በሉ ኣስዒቦም ‘’ሕቶ ናይ ምቕራብ ሓላፍነት ግን ኣብ እንግድዓ እዘን ሃገራት እዚአን ዝወድቕ እዩ’’ኢሎም።በዚ ምኽንያት እዚሕብረት ኣፍሪካ ክዝተየሉ ዝግባእ ጉዳይ ስለዝኾነ ሕቶ እንተቐሪቡ ብዘይጥርጥር ሕብረት ኣፍሪካ ጣልቃ ክኣቲ እዩ ኢሎም።
ኣብ ጎናዊ ጉባኤ ሕብረት ኣፍሪካ ኣብ ግጭት ደቡብ ሱዳን ዝጠመተ ፍሉይ ዞባዊ ኣኼባ ክሳለጥ እዩ።ደማዊ ግጭት እታ ሃገር ጠጠው ንምባል ኣይተኽኣለን።ነቲ ልዝብ ክመርሖ ዝፀንሐ ኢጋድ ሪፖርት ከምዘቕርብን ኣብቲ ፀብፃብ ብምምስራት ኣብ ዝቕፅል ሰሙን ተወሳኺ ስጉምትታ ከምዝውሰዱን ተፈሊጡ’ሎ።
ብኻሊእ ዜና ናይ ዴሞክራሲያዊ ሪፓብሊካ ኮንጎ ፕሬዝዳንት ዕድመ ስልጣኖም ከናውሑ ኣብዝፈተንሉ እዋን ናይ ተቓውሞ ሰልፊ ኣብ ዝተወልዐሉ፣እታ ኣህጉር ኣብዚ ዓመቲ እዚ ልዕሊ 10 ምርጫታት ንምክያድ ኣብ እትቀራረበሉን ዘላ እዋን ምርጫታት ሰላማዊ ክኾኑ ንምርግጋፅ ሕብረት ኣፍሪካ ኢዱ ከምዝሓውስ ምኽትል ኮሚሽነር ዌንቻ ይገልፁ።
እታ ኣህጉር ኣብዚ ዝሓለፈ ናይ ኣውሮፓዊያን ኣቆፃፅራ ዘጋጠማ ከቢድ ቅልውላው ለበዳ ኢቦላ ዝተውሃበ መልሲ እውን ኣገዳሲ ኣጀንዳ ክኸውን እዩ ከም መግለፂ ዌንቻ።
ጉባኤ ሕብረት ኣፍሪካ ዝጠቓለል መራሕቲ መንግስታት ሃገራት ኣፍሪካ ኣብ ዝቕፅል ሰሙን ዓርቢን ቀዳምን ምስተኣከቡ እዩ ክኸውን።


text:
ኣብ ሽወደን እቲ ሓድሽ ሂወትካ ጀምሮ
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 20 6 2019
መንበሪ ፍቓድ ምስ ረኸብካ እንታይ ክትገብር ከምዘድልየካን ነየኖት በዓል መዚታት ክትውከስ ከምዘለካን ዝምልከት ሓበሬታ ኣብዚ ክትረክብ ትኽእል ኢኻ።
Skatteverket (ብዓል መዚ ግብሪ)
-
ናብ ሽወደን ምግዓዝ ኣመልክት
ናብ ሽወደን ክትግዕዝ ከለኻ ኣብዚ ኣብ ህዝባዊ መዝገብ ክትምዝገብ ኣለካ። ኣብ ህዝባዊ መዝገብ ክትምዝገብ ንኽትክእል መጀመርታ ናይ ግድን ናብ ሽወደን ከም ዝገዓዝካ ከተመልክት ኣለካ። እዚ ናብ ሓደ ናይ ብዓል መዚ ግብሪ ናይ ኣገልግሎት ቤት ጽሕፈት ብምብጻሕ ትገብሮ። ኵሎም ናብ ሽወደን ዝገዓዙ ስድራ ቤትካ (ቈልዑ እውን) ምሳኻ ሒዝካዮም ምኻድ ከድልየካ እዩ።
-
Folkbokföring (ህዝባዊ መዝገብ)
ኵሎም ኣብ ሽወደን ዝቕመጡ ኣብ ህዝባዊ መዝገብ ይምዝገቡ እዮም። ኣብኡ ብዛዕባ ኣብ ሽወደን ኣየኖት ሰባት ከም ዝቕመጡን ኣበይ ከም ዝቕመጡን ሓበሬታ ይምዝገብ።
ናብ ሽወደን ምግዓዝካ ምስ ኣመልከትካ ኣብ ህዝባዊ መዝገብ ክትምዝገብ ኣለካ። እዚ ናብ ሓደ ካብ ናይ ብዓል መዚ ግብሪ ናይ ኣገልግሎት ቤት ጽሕፈት ብምብጻሕ ትገብሮ። ኵሎም ናብ ሽወደን ዝገዓዙ ስድራ ቤትካ ቈልዑ እውን ምሳኻ ክህልዉ ኣለዎም። ብዓል መዚ ግብሪ ንዓኻን ስድራኻን ኣብ ህዝባዊ መዝገብ ምስ መዝገብኹም፡ ናብቲ ግዒዝና ኢልኩም ዘመልከትኩሞ ኣድራሻ ውልቃዊ ቍጽሪ መንነትኩም ዝሓዘ ሓደ ደብዳቤ ይመጻኩም።
ናብ ናይ ብዓል መዚ ግብሪ ናይ ኣገልግሎት ቤት ጽሕፈት እዚ ዝስዕብ ክህልወካ የድሊ፡
- ፓስፖርት
- ናይ ሽወደን መንበሪ ፍቓድ
- ምርዑውን ዘይምርዕውን ምዃንካ ዘረጋግጽ ሰነድ
- ቈልዑ እንተ ኣለዉኻ ኾይኖም ናይ ደቅኻ ወረቐት ምስክር ልደት
- ኣድራሻ
-
Personnummer (ቊጽሪ መንነት)
ሓደ ውልቃዊ ቍጽሪ መንነት ንምርካብ ምስ ብዓል መዚ ግብሪ ርክብ ግበር። እቲ ውልቃዊ ቍጽሪ መንነት ነዚ ዝስዕብ ክህልወካ የድሊ፡
- ካብ ቤት ጽሕፈት ካሳ ውሕስነት ዝተፈላለዩ ክፍሊታት ክትቅበል ንኽትክእል።
- ናይ ባንክ ሕሳብ ምኽፋት
- ንወረቐት መንነት ንኸተመልክት
- ንኤለክትሮኒካዊ መንነት ንኸተመልክት።
- ኣብ ናይ ቤት ጽሕፈት መራኸብቲ ስራሕ ናይ መትከል እግሪ መደብ ንጥፈታት ንኽትካፈል።
-
Id-kort (ወረቐት መንነት)
ኢደ-ኩርት ኣሕጽሮት ናይ ወረቐት መንነት እዩ። ወረቐት መንነት፡ ዕድሜኻን መንነትካን ንምርግጋጽ (መን ሙዃንካ መርትዖ ምቕራብ)፡ ንኣብነት ካብ ቤት መድሃኒት መድሃኒት ክትወስድ ከለኻ፡ ኣብ ሓደ ድኳን ብካርድ ክትከፍል ከለኻ ወይ ኣብ ባንክ ጕዳይካ ከተሳልጥ ከለኻ ትጥቀመሉ። ወረቐት መንነት ንምውጻእ ኣብ ሓደ ሓደ ናይ ብዓል መዚ ግብሪ ናይ ኣገልግሎት ኣብያተ ጽሕፈት ከተመልክት ትኽእል ኢኻ።
ቅድሚ ኣብ ቤት ጽሕፈት ኣገልግሎት ንወረቐት መንነት ከተመልክት ምብጻሕካ፡ ነዚ ዝስዕብ ናይ ግድን ከተማልእ ኣለካ፡
- ኣብ ሽወደን ህዝባዊ መዝገብ ምዝጉብ ሙኳን፡
- 13 ዓመት ዝመላእካ፡
- 400 ክሮና ናይ መመልከቲ ክፍሊት ዝተኸፈለን ከም ዝኸፈልካ ዘረጋግጽ ሓደ ቅብሊት ወይ ናይ ባንክ ናይ ሕሳብ ጸብጻብ ከተርኢ ክትክእል ኣለካ።
- መን ሙኳንካ ከተርኢ ክትክእል (መንነትካ ከተረጋግጽ)። ቅቡል ዝኾነ ሰነድ መንነት (ንኣብነት ፓስፖርት) ወይ ብቑዕ መንበሪ ፍቓድ ምሳኻ ተማላእ።
- ናይ ወለድኻ ፍቓድ ክህልወካ ኣለዎ (ትሕቲ 18 ዓመት እንተ ዄንካ)።
ባንክ
- ናይ ባንክ ሕሳብ ምኽፋት
-
E-legitimation (ኤለክትሮኒካዊ ወረቐት መንነት)
ኤ-መንነት፡ ኣብ መርበብ (ኮምፕዩተር) ንስኻ ንስኻ ሙዃንካ ዘርኢ ወረቐት መንነትካ እዩ። ኣብ ኢንተርኔት ነቲ ኣገልግሎት ዝቕርብ ኣየናይ ብዓል መዚ፡ ኮሙን ወይ ትካል ( ንኣብነት ቤት ጽሕፈት መራኸብቲ ስራሕን ብዓል መዚ ግብሪን) ሙዃኑ ብዘየገድስ ንብዙሕ ኣገልግሎታት ሓንቲ ኤ-መንነት ክትጥቀም ትኽእል ኢኻ።
ናይ ባንክ መንነትን (BankID) ተንቀሳቓሲ ናይ ባንክ መንነትን (Mobilt BankID) ካብቲ ዓሚል ዝኾንካሉ ባንክ ከተውጽእ ትኽእል ኢኻ።
Arbetsförmedlingen (ብዓል መዚ መራኸብቲ ስራሕ)
-
ምስ ቤት ጽሕፈት መራኸብቲ ስራሕ ርክብ ግበር
ናይ መንበሪ ፍቓድ ውሳኔ ምስ ተዋህበካ ብዝተኻእለ መጠን ቀልጢፍካ ናብ ቤት ጽሕፈት መራኸብቲ ስራሕ ክትበጽሕ ኣገዳሲ እዩ። ቤት ጽሕፈት መራኸብቲ ስራሕ ኣብ መደብ መትከል እግሪ ክትሳተፍ ትኽእል እንተ ዄንካ ይውስኑ። እቲ ካብ ብዓል መዚ ኢሚግረሽን ዝተዋህበካ ውሳኔ ምሳካ ሒዝካዮ ምኻድ ዘክር። ድሕሪኡ ጥራይ ኢኻ ንናይ እግሪ መትከሊ ክፍሊት ካብ ቤት ጽሕፈት ካሳ ውሕስነት ከተመልክትን ናብ ስራሕ ወይ ትምህርቲ ዝመርሑኻ ንጥፈታት ክትጅምር ትኽእልን።
Försäkringskassan (ብዓል መዚ ውሕስነት)
-
ክፍሊት ካብ ቤት ጽሕፈት ካሳ ውሕስነት
ኣብ ቤት ጽሕፈት መራኸብቲ ስራሕ ኣብ ናይ እግሪ መትከሊ መደብ ምስ ተመዝገብካ፡ ካብ ቤት ጽሕፈት ካሳ ውሕስነት ንኽፍሊት ተመልክት። ኣብ ወወርሒ ናይታ ዝሓለፈት ወርሒ ተመልክት።


text:
መምርሒ ፍቓድ ኣብ ሽወደን
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 3 7 2019
ኣብ ሽወደን ሓንቲ ማኪና ንኽትዝውር፡ ናይ ግድን 18 ዓመት ዝመላእካን ሓደ ናይ መዘወሪ ፍቓድ ዘሎካን ክትከውን ኣሎካ።
ሓደ ብቑዕ መዘወሪ ፍቓድ ካብ ካልእ ሃገር እንተ ኣሎካ ኾይኑ፡ ሓታቲ ዕቝባ ኣብ ዘሎኻሉ እዋን ኣብ ሽወደን ማኪና ክትዝውር ይፍቀደካ እዩ። ኣብ ሽወደን፡ ናይ ሽወደን ሕግታት እዮም ዘገልግሉ። ሓደ ኣብነት ናይዚ፡ ኣብ ሽወደን መኪና ክትዝውር ንኽፍቀደካ ናይ ግድን ወዲ 18 ዓመት ክትከውን ኣሎካ።
ናይ ወጻኢ ሃገር ፍቓድ መዘወሪ
ናይ ወጻኢ ሃገር ፍቓድ መዘወሪ እንተ ኣሎካ ኾይኑ፡ ኣብ ሽወደን ብእኡ ጌርካ ክትዝውር ይፍቀደካ እዩ። ማኪና ክትዝውር ከለካ ምሳኻ ክህሉ ኣሎዎ። እቲ ፍቓድ መዘወሪ ናትካ ስእሊ ክህልዎ ኣሎዎ። ስእሊ እንተ ዘይብሉ ኾይኑ፡ ሓደ ብቑዕ ወረቐት መንነት ምሳኻ ክህሉ ኣሎዎ። እቲ ፍቓድ መዘወሪኻ ብእንግሊዝኛ፡ ጀርመንኛ ወይ እስጳንኛ እንተ ዘይኾይኑ፡ ፖሊስ ትርጕም ናይቲ ፍቓድ መዘወርኻ ምሳኻ ክህሉ ክሓቱ ይኽእሉ እዮም። እቲ ትርግጕም ዝተመስከረ ክኸውን ኣሎዎ።
ካብ ሓንቲ ኣባል ናይ ኤውሮጳዊ ቍጠባዊ ኮም* (EES) ዝኾነት ሃገር ፍቓድ መዘወሪ እንተ ኣሎካ ኾይኑ፡ እቲ ፍቓድ መዘወሪ ክሳብ ኣብታ ዝወጻሉ ሃገር ብቑዕ ዝኾነ ኣብዚ የገልግል እዩ። ናብ ናይ ሽወደን ፍቓድ መዘወሪ ዘይቀየርካዮ ክኸውን ኣሎዎ። እቲ ፍቓድ መዘወሪ ዋላ ኣብ ሽወደን ህዝባዊ መዝገብ ዝተመዝገብካ ኹን የገልግል እዩ።
እቲ ፍቓድ መዘወሪኻ ኣብ ሓንቲ ካብ ናይ ኤውሮጳዊ ቍጠባዊ ኮም (EES) ወጻኢ ዝኾነት ሃገር ዲዩ ወጺኡ? እምበኣርከስ፡ ኣብቲ ዝወጻሉ ሃገር የገልግል እንተ ኾይኑን ናብ ናይ ሽወደን ፍቓድ መዘወሪ እንተ ዘይተቐይሩን፡ ኣብ ሽወደን እውን የገልግል እዩ። ኣብ ህዝባዊ መዝገብ ካብ ትምዝገብ ካብ ሓደ ዓመት ንላዕሊ ጌርካ እንተ ዄንካ፡ እቲ ፍቓድ መዘወሪ ኣብ ሽወደን ኣየገልግልን እዩ።
ሃገራት ኤውሮጳዊ ቍጠባዊ እዘን ዝስዕባ እየን፦ በልጅዩም፡ ቡልጋርያ፡ ቆጵሮስ፡ ዳንማርክ፡ ኤስቶንያ፡ ፊንላንድ፡ ፈረንሳይ፡ ግሪኽ፡ ኣይርላንድ፡ ኣይስላንድ፡ ኢጣልያ፡ ክሮኣሽያ፡ ላቲቭያ፡ ሊክትንሽታይን፡ ሊቲወይንያ፡ ላክሰምበርግ፡ ማልታ፡ ነዘርላንድዝ፡ ኖርወይ፡ ፖላንድ፡ ፖርቱጋል፡ ሩመንያ፡ ስሎቫክያ፡ ስሎቨንያ፡ ስጳኛ፡ ዓባይ ብሪጣንያ፡ ሪፓብሊክ ቸክ፡ ጀርመን፡ ሃንጋሪን ኦስትርያን እየን።
ንናይ ሽወደን ፍቓድ መዘወሪ ኣመልክት
ኣብ መርበብ ሓበሬታ ናይ ብዓል መዚ መጓዓዝያ፡ ብዛዕባ ምቕያር ናይ ወጻኢ ሃገር ፍቓድ መዘወሪ ናብ ናይ ሽወደን ፍቓድ መዘወሪ፡ ብዛዕባ ኣብ ሽወደን ፍቓድ መዘወሪ ምውጻእን ካልእ ተወሳኽን ብዝያዳ ከተንብብ ትኽእል ኢኻ።
ምውጻእ ፍቓድ መዘወሪ
ሓደ ናይ ሽወደን ፍቓድ መዘወሪ ንኸተውጽእ፡ ኣብ ሽወደን ብቐዋሚ ተቐማጣይ ክትከውን ኣሎካ። ፍቓድ መዘወሪ ከተውጽእ እንተ ደሊኻ፡ ሓደ ብቑዕ ፍቓድ ናይ ልምምድ ምዝዋርን ድሓር ናይ ፈተና ዝወራ ፍቓድ ክህልወካ ኣሎዎ። ነዚ ናብ ብዓል መዚ መጓዓዝያ (Transportstyrelsen) ኢኻ ተመልክት።
ምዝዋር ክትለማመድን ፍቓድ መዘወሪ ከተውጽእን ገንዘብ ይኽፈሎ እዩ። ነዚ ባዕልኻ ክትከፍሎ ትኽእል ኢኻ፡ ወይ ሓደ ሓደ ሰባት ድማ ንልቃሕ የመልክቱ ይኽእሉ እዮም። ዕድሜኻ 18 - 47 ዓመት እንተ ኾይኑን ንዝተወሰነ ግዜ ስራሕ ኣልቦ እንተ ኔርካን፡ ካብ ማእከላይ ኮሚተ ደገፍ ትምህርቲ (CSN) ንናይ መዘወሪ ፍቓድ ልቓሕ ከተመልክት ትኽእል ኢኻ።


text:
ሓበሬታ : ንጉዕዞ ጽንብል ናጽነት መበል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮቤልዩ ካብ ጀርመን ናብ ኤርትራ ዝኣትዉ
ምስ’ዚ ክቡር ህዝብን ክብርቲ ዕለት ጽምብል ናጽነት መበል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮበልዩ ንምስታፍ ካብ መላእ ጀርመን ኣብ ኤርትራ ተኻፈልቲ ንምዃን ዝተፈላለየ መደባት ሓንጺጽና ተበጊስና ከም ዘለና ነበስር ። እዚ ክቡር በዓል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮቤልዩ ናጽነት ኤርትራ ናይ ኩሉ ኤርትራዊ በዓልን ክብርን መንነትን ስለ ዝኾነ ኩሉ ኤርትራዊ ክሳተፎ ዘለዎኢዩ።በዚ ኣጋጣሚ ንኹሉ ናብ ኤርትራ ዝኸይድ ነባሪ ጀርመን ከም ንጡፍተሳታፊ ንምዃን ብኽብሪ ንዕድም።
ተወጢኑ ዘሎ መደብ፣
- ምስ ገለ ኣሃዱ ዋርሳይ ይካኣሎ ብሓባር ናይ ምዝንጋዕ መደብ ፣
- ሓደ ባህላዊ ለይቲ ምድላው፡ ኣታዊኡ ብስም በዓል ናጽነት ንስድራ ስውኣት ዝውዕል። ኣብዚ ምሸት ብውሽጣዊ ዓቕምናን ገለ ስነ ጥበባውያን ንምምዕራጉን ምስፍሑን ወሲኽካ ዝካየድ ይኸውን፣
- ምትካል ገረብ ስውኣት፣
- መለለይ ተሳተፍቲ ዝኸውን ማልያ ወይ ቆቢዕ ምድላው።
ኣብዚ መደብ ክሳተፉ ንዝደልዩ ሃገራውያን ኣብ ከበቢኹም ዘለዉ ሓለፍቲ ውዳቤታት ወይ
በዚ ታሕቲ ተሓቢሩ ዘሎ ኢ-መይል ሓበሬታ ክትረኽቡን ክትምዝገቡን ትኽእሉ።
ነዚ መደብ ንምክያድ ወጻኢታት ስለ ዘለዎ ኩሉ ክምዝገብ ዝደሊ ተሳታፋይ € 100,00 ኦይሮ (ሚእቲ ኦይሮ) በዚ ታሕቲ ተሓቢሩ ዘሎ ቁጽሪ ሕሳብ ከመሓላልፍ ይግባእ።
Alazar Ackeza & Russom Araia
BW/Bank. IBAN:DE24600501017407096940
መወዳእታ ምዝገባ ክሳብ ዕለት 20 መጋቢት 2016 ኢዩ።
ኣሰናዳኢት ሽማግለ ኤርትራ ጀርመን
E-mail፡ alazarackeza@gmail.com ወይ Russom@arcor.deAnnouncement-Partcipation-of-25ID-02


text:
ናይጀርያ፡ ዳዕሽ 'ንዝጨዎዮም ክርስትያን ሰይፉ'
ኣብ ናይጀርያ፡ ጉጅለ ዳዕሽ ጨውዩ ሒዝዎም ንዝጸንሐ 11 ክርስትያን ከምዝሰየፎም ብምግላጽ፡ ነዚ ዘርእይ ተንቐሳቓሲ ስእሊ ዘርጊሑ።
እዚ ጉጅለ ነዚ ስጉምቲ ዝወሰደ፡ ንቕትለት መራሒኦም ዝነበረ ኣቡበከር ኣል-ባቕዳዲ ሕነ ንምፍዳይ ከምዝኾነ ኣመልኪቱ።
መራሒ ዕጡቕ ጉጅለ ዳዕሽ ኣቡበከር ኣል-ባቕዳዲ፡ ኣብ ወርሒ ሕዳር ኣመሪካ ኣብ ዘካየደቶ ወተሃደራዊ ስሪሒት ኣብ ሶርያ ምሟቱ ይዝከር።
ብዛዕባ መንነት እቶም ግዳያት ዝርዝራዊ ሓበሬታ የለን። እንተኾነ ግን፡ ኩሉም ደቂ-ተባዕትዮ ኮይኖም፤ ዝሓለፈ ሰሙን እዮም ኣብ ከባቢ ሰሜናዊ ምብራቕ ክፍለሃገር ቦርኖ ተታሒዞም።
እቲ ብዳዕሽ ዝተዘርገሐ ቪድዮ 56 ካልኢት ኮይኑ፡ እቲ ጉጅለ ብዝውንኖ ማዕከን ዜና 'ዓማቕ' እዩ ተዘርጊሑ።
- ወተሃደራት ዳዕሽ ካብ ከበባ ክሃድሙ ተታሒዞም
- ንጉጅለ ዳዕሽ ቦምባታት ክሰርሕ ዝተገደደ ካቶሊካዊ ካህን
- ነፋሪት መንገዲ ኣየር ኢቲሃድ ክፍንጅሩ ዝወጠኑ ኣሕዋት ገበነኛታት ኮይኖም
ፕረዚደንት ናይጀርያ መሓመዱ ቡሃሪ፡ ነቲ ቕትለት ብትሪ ድሕሪ ምኹናን፡ ንናይጀርያውያን ብሃይማኖታዊ ምኽንያት ከይፈላለዩ ኣተሓሳሲቡ።
እቲ ፕረዚደንት፡ እዞም እስላማዊ ጥሩፋት ንእምነት ኣስላም ከምዘይውክሉን፡ ኣብ መንጎ ኣስላምን ክርስትያንን ምክፍፋል ንምፍጣር ዝጽዕሩ ዘለው ግበረ-ሽበራውያን ቦታ ክወሃቦም ከምዘይብሉ ኣዘኻኺሩ።
እቶም ግዳያት ኣብ ዘይተፈልጠ ቃልዕ ቦታ ከምዝተቐትሉን፤ ሓደ ካብቶም ግዳያት ብጥይት ክቕተል እንከሎ፤ ነቶም ዝተረፉ ኣብ መሬት ኣውዲቖም ከምዝሓረድዎም እቲ ዝወጸኣ ተንቐሳቓሲ ስእሊ የመልክት።
ኣብ ሰሜናዊ ምብራቕ ናይጀርያ ዝንቐሳቐን ግብረ-ሽበራዊ ጉጅለ ቦኮ-ሓራም፡ ካብ 2016 ምስ ዳዕሽ ተሓባቢሩ ከምዝሰርሕ ሓቢሩ ነይሩ።
እዚ ጉጅለ፡ ኣብ 2014 ኣብ ሰሜናዊ ናይጀርያ ኣብ እተርከብ ከተማ ቺቦክ 276 ተመሃሮ ካብ መደቀሲአን ድሕሪ ምጭዋዩ፡ ስም ናይ'ቲ ሽበራዊ ጉጅለ ክፍለጥ ክኢሉ።
እዚ ግበረ-ሽበራዊ ጉጅለ፡ ኣብ ጎረባብቲ ሃገራት ቡርኪናፋሶ፤ ካመሩን፤ ቻድ፤ ኒጀር ከምኡ'ውን ማሊ ይነጥፍ።


text:
ኣብ ቅንያት ጽምብል ኣሎና መበል 28 ዓመት ዝኽሪ ናጽነት ኤርትራ
ኣብ ቅንያት ጽምብል ኣሎና መበል 28 ዓመት ዝኽሪ ናጽነት ኤርትራ ኣብ ውሽጥን ወጻእን ሃገር ብኽብ ዝበለ ወግዒ ነካየድ፡ ታሪኻዊ ዓወት መጻኢናን ስለ ዘርእየና፡ዝኽርና ብምኽላስን መብጽዓን ብምሕዳስን ክንጽምብሎ ግድን ኢዩ።
እዛ ዓመት፡ ናይ ገዛእ ርእሳ ክብርን መለሳን ኣለዋ። ሕብረተሰብ ኤርትራ፡ ብዝውንኖ ብሉጽ ማሕበራዊ ክብርታት ብቐንዱ ብመንፈስ መኸተን ዓወትን ጸብለል ኢሉ ዝወጸላ ዓመት ኢያ።ርእሲ ኹሉ መሪሕነት ህዝባዊ ግንባር ብኹሉ መለክዒታት ከም ርእሲ ኲናት ብቕድሚት ዝመራሓላ፡ ራእዩ፡ መትከሉ፡ ብልሑን እምነቱን፡ ቅኑዕን ሓራን መስመሩ፡ ምስጢር ሓይሉ ዘመስከረላ ወቕቲ ዓወት ኢያ።
እቲ ጽኑዕን ሓያል ዝሰራዉሩ ህዝቢ ኤርትራ፡ ሰማያት ዝትንክፍ ህቦብላ ንፋስ ነቕ ከብሎ ኣይተራእየን። ክንዲ ዓይኒ መርፍእ መሓልፎ ዝተሳእኖ መጻብብ ግዜ፡ ቀጢን ፈትሊ ኮይኑ እድያት ዓወት ኣሊሙ።
ዕርፊ ሓቂ ኣጽኒዑ፡ ንመዳህለልን መስድዕን ሽርሒ ፖለቲካ ነፍዩን መምዩን፡ ብቕኑዕ መገዲ ንዘላቒ ቅሳነት ከይላሕልሐን ከይተሓለለን ዝመከተ መሪሕነት፡ውሁልተመክሮኡን ባህሊ ሓርበኝነቱ ኢዩ ኰሊዑ።
ሃገር ኣብ ዝልኣኸቶ ዝወፍር፡ ንስለ ህዝበይ ዘይኮኖ የብለይን ዝብል፡ ኣብ ውዑይን ዝሑልን ፊተ መሪሕ ኣበርክቶ ዝገብር መንእሰይ ኤርትራ፡ ንዘውዲ ሓርነቱ ኣኽሊል ክብረቱን ስለ ዘጽንዐ እዚ ጽምብል ሰላም እዚ ጻማ መኸትኡ ኢዩ።
ኤርትራዊ ሕብረተሰብ ኣብ ወጻኢ፡ ኣካሉ ደገ ቀልቡን መንፈሱን ምስህዝቡን መሪሕነቱን ብምግባር ኣብ ኩሉ ህዝባዊ መኸተ ዘርኣዮ ጽንዓትን ሱታፌን፡ እዚ ቅንያት ድርብ ጽምብሉ ኢዩ።


text:
[Click here for Music]
መዲድ ተሰኪምካ ይቕሬታ ሕተት
ብ'ልዕመት
ብ/ጀነራል ካሳየ እናኣዘከርኩ ክሓተካ። ካልእ`ሞ ንግደፎ፡ እቲ ባዕልኻ ትኣምነሉ ጒዳይ መበገሲ ሰውራ ኤርትራ፡ ጃንሆይ ብገዛእ ስልጣኑ ንፈደረሽን ስለ ዘፍረሶ ምዃኑ፡ ንእግረ መንገድኻ በጨቕ ኣቢልካዮ ኣለኻ። ምስኡ ልቅብ ኣቢልካ`ውን `ካብዚ ኲሉ እንታይ ነይርዎ እቲ ፈደረሽን ከይተተንከፈ እንተ ዝቕጽል` ኢልካ። እንተኾነ ግን፡ ንስኻ ነዚ እናፈለጥካ ምስ`ቶም `እምቢ ያለ ሰው ጥይት ኣጒርሶው ኣፈር ኣልብሶው` እናበሉ ናብ ኤርትራ ዝኣተዉ ጦር ሰራዊት ኣቲኻ ጥራሕ ዘኮነ፡ ምሉእ ናይ ውትድርና ዘመንካ ንዕኡ ኣብ ምትግባር ኣሕሊፍካዮ። ሞሳ ናይ`ቲ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ንምጒዕጻጽ ዘፈጸምካዮ ኣረሜናዊ ግፍዒ ድማ ክሳብ ናይ ብርጌደር ጀነራል መዓርግ በጺሕካ። እዚ ወታደራዊ መዓርግ`ዚ እምበኣር ብምጒዕጻጽ ፍትሓዊ ሕቶ ዝተረኽበ ስለ ዝኾነ ንሕልና ዘለዎ ዘሕፍር`በር ዘነይት ኣይኮነን።
ንፉዕ ተማሃራይ ምንባርካን ናብ ውትድርና ዓለም`ውን ብወዝቢ ከም ዝተጸንበርካ ኣውኪእካልና ኣለኻ። ርእስስ ነይሩ እንታይ`ሞ ዋና`ዶ ስኢኑ ከይንብልስ`ባ ርእሲ ኮይኑ ዋና ነብሲ። እሞ ኣብ ደረጃ ዩኒቨርስቲ ዘእቱ ዕድመን ፍልጠትን እንከለካ ክኽተቡ ርእየ ኢልካ ኣብ እዋን መርመራ ተገሪዝካ ካብ ተኸተብካ ባዕልኻ መጻኢኡ ዘይቅይስ ሰብ ምዃንካ ስለ ዝነገርካና ኣብ ዝቕጽል ሂወትካ እንታይ ኢና ክንጽበየካ።
ንስትራተጂካዊ ምዝላቕ ናይ 1978፡ ኣነ እየ ነቲ ከበባ ናይ ባጽዕ ሰይረ ንሻዕብያ እናገረፍኩ ክሳብ ናቕፋ ኣቢሐዮም ኢልካ ክሳድካ ነፊሕካ ተዛሪብካሉ። ወዮ ወታደራዊ ሳይንስ ክሳብ ኣሜሪካ ከይደ ተማሂረ ዝበልካዮ ደኣ ኣበየናይ ርእስኻ ዲኻ ኣቀሚጥካዮ? ዘመናዊ ወታደራዊ ክልሰሓሳብስ ይትረፍካ፡ ነቲ ቅድሚ ልደተ ክርስቶስ ዝነበረ ናይ ሳን ጹ (Sun Tzu) ናይ ኲናት ስትራተጂ`ውን ክትጅልሖዶ ደሊኻ። ሓይሊ ሚዛን ክሳብ ዝመዓራረ ንጸላኢ ኣብ ዝጥዕመካ ቦታ ስሒብካ ኣብ ዝመረጽካዮ ግዜ ከም እትጭፍልቖ፡ ከም በርቂ ኣጥቂዕካ ከም ንፋስ ከም እትስወር፡ ብሰሜን ተራኢኻ ብደቡብ ከም እትትርግእ ተማሂርካ እንዲኻ። ንሕና ደኣ ካብቲ ዝማረኽናዮ መጻሕፍትኹም ኢና ኣንቢብና ብግብሪ ሰሪሕናሉ`ምበር መኣስ ከማኻ ጮማ እናበላዕና ኣብ ኮለጅ ተማሂርናዮ።
ካብ ከበባ ናይ ባጽዕ`ሲ ከምቲ ዝበልካዮ ይዂነልካ ፈንጢስካ ወጺኻ። ነቶም ቀንዲ ቀለስቲ ዝነበሩ ናይቲ ኲናት ኣማኸርቲ ተክኒካል ኣዘዝቲ ሶቪየታውያን፡ ተኮስቲ መዳፍዕን ታንከኛታትን ደቂ ኩባን የመንን ደኣ እንታይ ኴንካ ሳላዂም ዘይበልካዮም? ኣብዚ ዘለኻዮ ዕድመስ ካልእ ይትረፍ ነውሪ ክጠፍኣካ። ደሓን ንሱ`ሞ ይጽነሓልና፡ ብጐላጒል ናይ ሰምሃር መሬት እናኣዳረንኲም ሃሊልኩም፡ ክሳድ መዓሚደ ምስ በጻሕኩም እንታይ ተጸብዩኩም? ብሙልኣተን ተሽከርከርትዂም ኣብ ጎላጒል ኣዛህራ እንዲኹም ራሕሪሕኩመን ተመሊስኩም። ነዳዲ ምስ ወደኣ`ኳ ኒሕ ሒዙኩም መታን ከይንጥቀመለን ከተቃጽልወን ዘይፈተንኩም። ንምዃኑ ሬሳታት ወታደራትኩም ቀቢርኩም ትፈልጡ ዲኹም። እተን ንሰራዊትኩም ሞራል ክህባ ኣታሊልኩም ዘምጻእኩመን ኣርሆታት ከም በዓል ኣለሚቱ`ኮ ሬሳአን ድራር ወኻሩ መዓሚደ`ዩ ኮይኑ።
ከምቲ ዝበልካዮ ካብ ባጽዕ እናገረፍካ ናቕፋ ኣብጺሕካና፡ ኣብኡ ድኣ ዓሰርተ ዓመት እንታይ ዓገተካ? እቲ ብልሂ ጆሲ ነዛ ሕቶ`ዚኣ ዘይሓተተካ ምኽንያት፡ ናይ ሓባር ረቛሒ ከም ዘለኩም ኣይጠፍኣናን። ጽባሕ ዓይንዂም ብጮው ተሓጺብኩም ጓድ መንግስቱ ግደፍዎም ኣረዲእና ናብ ወላዲት ሃገሮም ክንመልሶም ኢና ስለ ዝበሉና ኢና ኣናሕሲናሎም ኢልኩም ከም ትዛረቡ ኣየጠራጥርን እዩ።
እቲ ትምክሓሉ ሜካናይዝድ ኣሃዱ፡ ቅልጽም ህዝባዊ ግምባር መጋቢት 1984 ኣብቲ ሰጣሕ ኣውገት ሰሜናዊ ምብራቕ ሳሕል ሕርሕራይ ገይሩ ርእዩዎ እዩ። እተን ሽዑ ዘረከብኩምና ምሩኻት ታንክታትኩም ድሕሪ ቊሩብ ኣዋርሕ ኣብቲ ሌጣ ጐላጒል ግራት ዝተኻየደ ናይ ታንክ ብታንክ ውግእ እንታይ ከም ዝፈደያዂም ኣይትርሰዖን ኢኻ። ሓለቓኻ መንግስቱ ብገዛእ ኣጽዋርኩም ትህረሙ ከም ዝነበርኩም፡ ኣብ ግንባኩም ተዛሪብ እወ ከም ዘበለኩም ዓለም ዝፈልጦ ዝተሰነደ ቪድዮ ኣሎ።
ብምኽንያት ፈተነ ዕልዋ፡ ኩልና ጀነራላት ስለ ዝተኣሰርናን ዝተረሸናን እዩ ሰራዊትና ተሳዒሩ`በር በፍጹም ኣይምተሸነፍናን ኔርና ኢልካ ምዝራብ፡ ሕንከት`ዩ ኢልካ ኣይሕለፍን። ወረ ንምዃኑ ዓወትን ስዕረትን ናይ ውግእ ድምር ናይ ብዙሓት ናእሽቱን ዓበይትን ግጥማት ምዃኑ ኣይትፈልጥን ኴንካ ዲኻ ወይስ ንሰማዒ ኢኻ ከም ዘይፈልጥ ቈጺርካዮ? በል ሓዝ ኩቡር ብ/ጀነራል፡ ቅድሚ ዕልዋ ዓሰርተ ዓመት ተሓሊልኩም ዘፍ ኢልኩም ሞራልኩም ተዳኺሙ ዝዓጠቕኩሞ ስትራተጂካዊ ኣጽዋር እናተመንዛዕኩም ካብ ዝሓዝኩሞ ገዛኢ ቦታታት ተጋሒጥኩም ናብቲ ናይ 1978 መበገሲ ቦታኹም ኢዂም ትምለሱ ነይርኩም። ክንደይ ደቂ ኮርስካ ጀነራላት ኣብ ኲናት ከም ዝተቐትሉን ከም ዝተማረኹን ዘይትፈልጥ እንተኴንካ ንሻለቃ ዳዊት ወልደጊዮርጊስ ተወከሶ። ካልእ ይትረፍ ነቶም ቀይሕ መስቀል ዝተረከበቶም ምሩኻት ከምቲ ጭዋ ዝበልካዮ መራሒኻ ናትና ኣይኮኑን ዝበሎም ዲኻ ክትክሕዶም ደሊኻ? ሶቬት ሕብረትስ በል ነቶም ኣብ ናዶው እዝ ዝተማረዂ ሰለስተ ናይ ኲናት ኣማኸርቲ ዜጋታታ ፈሪማ እያ ተቐቢላቶም። ንምዃኑ እብዚ ናይ 30 ዓመት ኲናት ሕጂ ላዕለዎት ካድራት ደርግ ዝዛረብሉ ዘለዉ ክሳብ 150 ሽሕ ዝሃለቑ ወታደራት ኢትዮጲያ ብስንፍና ናትኩም ኣተኣላልያ ምዃኑ ይስወጠካዶ?
ንሕና ፈጺምና ሰለማዊ ሰብ ኣይቀተልናን፡ ሓደ ክልተ ግን ብገለ ውልቀ ሰባት ኣይተገብረን ኣይብልን እየ ኢልካ። ኣብዚ ኣለኻ ሕማምካ ዘየረስዕ ዘረባ። ህልቂት ናይ ዖና፡ እሚኒ ሓጀር፡ ኣቊርደት፡ ወኪድባ፡ ሕርጊጎ…ወዘተ ሓሶት ዲኻ ትብሎ ዘሎኻ ወይስ ወንበዴታት እዮም ፈጺመሞ ኢኻ ክትብል። እተን ብሳንጃ ጦር ሰራዊት ከብደን ዝተበትበታ ጥኑሳት፡ ኣጥባተን ዝተቈርጻ ሓራሳት ኤርትራውያን ኣይኮናን ድየን? እቶም ኣብ ማእከል ኣስመራ ብዓፋኝ ጓድ ብስልኪ ዝሕነቚ ዝነበሩ መንእሰያትና ኣኻልብ ድዮም? እተን ብሰንሰለት ንህዝቢ ሽዕብ ዝጨፍለቓ ታንክታት ናትካ ምዃነን ክትክሕድ ዲኻ?
ንሻዕብያ ካብ ናህና ዕጽፊ ብተጻባእትና መንግስታት ዝወሃቦም ባጀት ነይሩ ኢልካ። ኣብ`ዚ እነሃለ ማይ ዘይጠዓመ ዘረባ። ንምዃኑ እዚ መራኸቢ ብዙሃን ናብ ምሉእ ዓለም ከም ዝዝርጋሕ ኣይትፈልጥን ዲኻ? ካብ ቀዳማይካ ዳሕራይካ እምበር ገዲዱ። ሎሚ እኮ ትቘርበሉን ትጸሞሉን ዕድመ በጺሕካ ኢኻ። እዋን ሃቦ ተረከቦ ሓሊፉ፡ ብሰነድን መርትዖን ትዛረበሉ ግዜን መድረኽን ኢና ዘለና። መርትዖ ወይ ምንጪ ዘይብሉ ናይ መንገዲ ዘረባ ኣብ ቃልዕ ምዝራብ የርፍ እዩ። ጭርሖ ተጋደልቲ ኤርትራ ይዂን ተቋወምቲ ናይ ኢትዮጵያ ውድባት `ንጸላኢ ብጥይቱ ብብረቱ` እዩ ነይሩ። እቲ ጭዋ ትብሎ መራሒኻ ነበር`ውን ከምቲ ኣቐዲምና ዝጠቐስናዮ ባዕሉ መስኪርዎ ኣሎ።
ወታደራዊ ወንኻ ከም ዝተላዕለካ ክሳብ ናቕፋ ገሪፈዮም ደደቢት ከይደ ቀጺዐዮም ኢልካ ቦሸሽ ቦሸሽ ከም ዘይበልካ ተመሊስካ ግን ኲናት ከም ዘስካሕክሓካ፡ ኣድላይነት ከም ዘይብሉ፡ ካብ ህልቂት ዝርከብ ፋዳ ከም ዘየሎን ፈጺምካ ከም ዘይትምነዮን ገሊጽካ። እንታይ ደኣ`ሞ ናህናስ ይትረፍ ነቶም እተዉ እናበልካ ብትእዛዝካ ጠቢስካዮም ከተብቅዕ ከይቀበርካዮም ናይ ዝሃደምካ ኢትዮጲያውያን ስድራቤት ይቕሬታ ዘይሓተትካ?
ኣብ ዘመና ጽፉፋት ኢና ነይርና ምጥፍፋእ ኮነ ብልሹውና ዝበሃል ኣይነበረን ኢልካ። ባዕሉ መንግስቱ ሃይለማርያም ግን፡ ጠንቂ ስዕረት ሰራዊቱ፡ ናይ ጀነራላቱ ቅጥዒ ዝሰኣነ ስሰዐ፡ ስራሕካ ገዲፍካ ናብ ውልቃዊ ንግዲ ምውፋር፡ ናይ ዝሞቱን ዝተማረዂን ወታደራት ጸብጻብ ክንዲ ምሕላፍ ከም ህሉዋት ደሞዞም ምውሳድ ዝኣመሰለ ብዕሉግ ኣሰራርሓ ምዃኑ ኣብ ዚምባብወ ዝገበሮ ቃለ መጠይቕ ብመልክዕ መጽሓፍ ተሓቲሙ ዝወጸ ኣብሪህዎ ኣሎ። መቸም ነዚ`ውን ምስቲ ደጋጊምካ ቆራጥ ኣብዮታዊ፡ ታታሪ፡ ጭዋ፡ ግልጺ፡ ሓቀኛ እናበልካ ትጠቕሶ ሓሶት ንከይትብሎ ይትስፎ። ስንቂ ናይ ሰራዊት ጽዒነን ካብ ኣዲስ ኣበባ ናብ ኣስመራ ዝመጻ ዝነበራ ነፈርቲ ንመስርሒ ገዛ ጀነራላት እምኒ ተጻዒነን ይምለሳ ከም ዝነበራ ባዕልኹም ትዛረብሉ ዝነበርኩም እዩ። መክት እዚ ክድምሰስ ከሎ መራሒኡ ኣብ እምባ ሶይራ ሆቴል ጓል ሓቂፉ ቪድዮ ይርኢ ከም ዝነበረ ምዝኽካር ዘድልየካ ኣይመስለናን። ኣበይ ደኣ`ሎ ጭውነትኩምን ሃገራውነትኩምን?
እቲ ኣብ ማእከል ኣዲስ ኣበባ ብስም ቀይ ሽብር ዝጠፍአ ወለዶ ኣይሕምመኩምን ድዩ? እቶም ኣብ ሓደ ረፍዲ ዝተረሸኑ 60 ሚኒስተራት ኣብ ሕጊ ክቐርቡ ኣይነበሮምን ድዩ? ብነፈርቲ ዝተጨፍጨፈ፡ ህዝቢ ሓውዜንን ቅብጸት ናይ ባጽዕን`ሲ ንመንግስቱ ጭዋ ተባሂሉ የሞግሶ? ጀነራል ካሳዬ ጨመዳ፡ ተዋጃቢሩኩም ድዩ ወይስ ተጨማዲድኩም? ንህዝቢ ኤርትራ ብኣኽብሮት ኢና ንሕዞ ነይርና። ሕሉፍ ሕንቃቐን ሓልዮትን ይግበረሉ ነይሩ። ዝኸፍልዎ ግብሪ ውሑድ ክነሱ ድሕሪ ኣዲስ ኣበባ ወይ ሽዋ ብካልኣይ ደረጃ ባጀት ይስለዓሉ ነይሩዶ በልካ። እዚስ `ሓሱ በሉኒ ክሕሱ እዝጊ ኣርኣየኒ ጣንጡ ክፈሱ` እዩ ነገሩ። ጃንሆይ ነተን ኣብ ኤርትራ ዝስስና ዝነበራ ፋብሪካታት በቦርቒቊ ናብ ኣዲስ ኣበባ ከም ዘግዓዘንስ ዝተረሰዐ ድዩ መሲሉካ ወይስ ብዘይካቲ ናብ ከብድዂም ዝኣቱ ካልእ ትፈልጥዎ ስለ ዘይብኩም እዩ ኩልዂም ሓደ ትዝምሩ? ካብ ወደባት አርትራን ፍርያት ጮውን ዝርከብ ዝነበረ ኣታዊታት ብዓበይቲ ናይ ሓጺን ሰናዱቕ ኣብ ነፈርቲ ተጻዒኒ ኣብ ከክልተ ሰሙን ናብ መሃል ሃገር ይግዕዝ ምንባሩ ዝተታሕዘ ሰነድ ስለ ዘሎ መዓልቱ ክጽበ እዩ።
ኣየከየይ በለት ዘሰልቹ ጒዳይ ዝረኸበት ሰበይቲ!! ብርህራሄና ምስኩራት ኢና ነይርና፡ ኣነ ቈሲሎም ዝተማረኹ ማዕረ ምስ ወታደራተይ እየ ዘሐኩሞም ነይረ`ዶ በልካ? ብጭካነዂም ስለ እትፍለጡ ተጋደልቲ ቡንባ ኢድ ፈጂሮም እዮም ዓወት ንሓፋሽ እናበሉ ዝሰናበቱ`ምበር ከምዚ ናትኩም ጩኩን ነኝ እናበሉ ኣብ ስረኦም ኣይጽሕጽሑን እዮም። እቶም ሕማቕ ዕድልን ኣጋጣምን ኮይኑ ኣብ ኢድኩም ዝወደቑ እተውርዱሎም ግፍዒ ንማንም ስለ ዘይትምነዮ `ኩዱን ብኣፈ ስላሴ` ኢለ ሰጊረዮ ኣለኹ።
ንስኻ ስርዓት ደርግ ምቕያር ከም ዘድልዮ ተረዲእካ ምእንቲ ድሕነት ሃገር ኣብ ፈተነ ዕልዋ ክትጽንበር ብቕዓት ከም ዘይብልካ ተረዲኦም እዮም እቶም ኣፋፍኖት ዝነበሮም መሳርሕትኻ ብሚስጢር ሓቢኦምልካ። ሓቆም ድማ፡ ኣብ ልዕሌኻ ቅኑዕ ግንዛበ እዩ ነይርዎም። ንዓኻ ብዘይካ ሹመት ካልእ ዝረኣየካ ነገር ኣይነበረን። የግዳስ ቀዳዊኻ ኮይኑ ጉጅለ መንግስቱ ዓቕምኻ ስለ ዘይፈለጡን ካብ ዝሓደሮም ኩቱር ራዕዲ ምስኦም ለኪሞም ሳላ ዝኣሰሩኻ ሂወትካ ተሪፋ እንሆ ሎሚ ነዚ ዘሕንኽ ዘረባ ዓያሹ ክትተፍእ በቒዕካ።
ከምቲ ሽንፍላ ተሓጺቡ ዘይጸሪ ጌና ርእስኻ ስለ ዘይቀርዓየ`ምበር ልዕሌኻ ሓላፍነት ዝነበሮም ከም በዓል ሻለቃ ዳዊትን ዶ/ር ኣሻግሬን ጽያፍ ኣይተዛረቡን። ዘይተወቕረ እምኒ ስለ ዘየጥሕን ዘይተማህረ ርእሲ`ውን ከድሕን ኣይትጽበዮን ኢኻ። ሎሚ ክንዲቲ ኲሉ ዝሓለፈ ትናሳሕ ስለ ዘይተሰቈረካ እንሆ ጌና ትምካሕ። ቀንዲ ምኽንያት፡ ንሕና ህዝቢ ኤርትራ ይቕሬታ ከይተሓተትና ይቕረ ኢልና ንዂሉ ስለ ዝገደፍና እዩ።
ጆሲ (JTV)፡ ከም ኣጀማምራኻ ንሰላም ንናይ ክልቲኡ ሃገራት ህዝቢ ምስራሕ እንተ ኮይኑ ዕላማኻ ጽቡቕ። እቲ መንገዲ ድማ ንጒዳያት ኣብ ክንዲ ብሓደ ወገን ጥራሕ ተቕርቦ ነቲ ካልእ`ውን ተመሳሳሊ ዕድል ክትከፍተሉ ኣለካ። ህዝቢ ድማ ዘረባ ክልተ ሰሚዑ ንሓቂ ክመሚ ይኽእል። ከምኡ ክገብር ዓቕሚ የብለይን ትብል እንተኴንካ ኣይትተንክፎ ኣቋርጾ። ከምዚ ትገብሮ ዘሎኻ ምስ ትቕጽል ግን፡ ኮነ ኢልካ ንዘለካ ብልጫ ናይ መራኸቢ ብዙሃን ተጠቒምካ ብሓደ ወገን ንምጽላው ከም ዝዓለምካ`ዩ ዝቊጸር። እዚ እናፈለጥካ፡ ብሕማም ቀዳሞት ተለኺፍካ ታሪኽ ከተዘንብዕ ወይ ቊስልና ክትጎድእ እንተ ተላዒልካ፡ ከምቲ `ሉባ ሉባ ዝበሉዋ ሰይቲ ቐሺ መጽሓፍ ቁዱስ ሓጸበት` ከዮኮነካ። እቲ ምርቃ ጥራሕ ኣይኮነን ናብ መርገም ዝቕየር፡ ንሓድሕዳዊ ምፍላስ ትዂስኲስ ከም ዘለኻ ተረዲእካ ንተሓታትነት ምድላው ከድልየካ እዩ።
ልዕመት
ካብ ማንቸስተር
● Read in PDF ብ PDF ንምንባብ፡- here ኣብዚ ጠውቑ።
Original
Source: Snitna


text:
ሰብ ስልጣን ሊብያ ካብ ማእከላይ ባሕሪ ብንግዳዊት መርከብ ድሒሮም ኣብ ወደባዊት ከተማ ሚስትራ ምስ በጽሑ ካብቲ መርከብ ክወርዱ ፍቓደኛታት ከምዘይኾኑ ክገልጹ ንዝጸንሑ 79 ስደተኛታት ብሓይሊ ካብታ መርከብ ከምዝውረድዎም ተገሊጹ።
እታ ኣብ ትሕቲ ባንዴራ ፓናማ ትጉዓዝ ዝነበረት መርከብ ነቶም ስደተኛታት ካብ ማእከላይ ባሕሪ ብምድሓን ናብ ገማግም ባሕሪ ሊብያ ምስ መለሰቶም 14 ካብኣቶም ሽዑ ሽዑ ክወርዱ ከለው ዝተረፉ 79 ግን ናብ ሊብያ ክምለሱ ፍቃደኛታት ከምዘይኮኑን ካብታ መርከብ ከምዘይወርዱን ክገልጹ ጸኒሖም።
ኮማንደር ሓለዋ ባሕሪ ሊብያ ጨንፈር ማእከላይ ዞባ ተውፊቕ ኢሳካር ብቴሌፎን ንሮይተርስ ኣብ ዝሃቦ ቃል ቁጽሪ ስደተኛታት ልዕሊ 90 ምኳኑ ምስ ፖሊስ ብምትሕብባር ኣብ ዝተኻይደ ስርሒት ዘንብዕ ጋዝን ዘይቐትል ዓረር ብምጥቃሞም ገለ ጉድኣት ዝበጽሖም ስደተኛታት ከምዘለው ሓቢሮም።
ንሶም ብተወሳኺ እቶም ዝተጎድኡ ስደተኛታት ናብ ሆስፒታል ከምዝተወስዱን ኣብ ደሓን ኩነታት ከምዝርኸቡን አረዲኦም ኣለው።
ሕቡራት ሃገራት ቁጽሪ እቶም ስደተኛታት 79 ከምዝኾነን በቲ ፍጻሜዝተሰምዖ ሓዘንን ገሊጹ'ሎ።
ዓለምለኸ ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት ሁማን ራይትስ ዎች ግን ሰብ ስልጣን ሊብያ ሓይሊ ብምጥቓሞም ብትሪ ብምንቃፍ ነቲ ጉዳይ ንምጽራይ ምርመራ ክካየድ ጸዊዑ'ሎ።
ኣብታ ሃገር ዝርከቡ ዲፕሎማት ሱዳንን ሶማልን እቶም ስደተኛታት ብወለንትኦም ካራታ መርከራ ክወርዱ ብመንጎኝነት ክሰርሑ ምጽንሖም ይፍለጥ።


text:
ካብ ፍርቂ ዘይበዝሓ ሃገራት ይምዕብላ ዘለዋ ሃገራት፣ንምለንየማዊ ሸቶ ምንካይ ጥምየት ህፃናት ከዕውታ ከምዝኽእላ ሓደ መፅናዕቲ ገሊፁ።
እቲ ሓድሽ ርኽበት፣ውፅኢት ሃገራዊ መፅዕቲን ዓመታት ንድሕሪት ተመሊስካ ዝተካየዱ ምርምራትን‘ዩ።
ኣብ‘ቲ መፅናዕቲ ድማ ኣባላት ውድብ ጥዕና ዓለምን ዩኒቨርሲታት ኣሜሪካን ተሳቲፎምሉ‘ለው።ነቲ ጉጅለ ዝመርሐ ካብ ኮሜጅ ኢምፔርያል ለንደን ማጂድ ኢዛቲ‘ዩ።
ብዛዕባ ሃገራት ትሕቲ ሳሃራ ኣፍሪቃ ክዛረብ ከሎ፣ኣብ‘ዞም ዝሓለፉ ዓሰርተታት ዓመታት ኩነታት እናገደዶም ከምዝመፁን፣ሎሚ ምስ ሕሉፍ ክነፃፀር ከሎ ብመንፅር ኣመጋግባ ህፃናት ሕማቅ ኣሎ ይብል።ገለ ሃገራት ኣብ‘ዚ ስራሕ‘ዚ ደሓን ሰሪሐናሉ‘የን።ብሓፈሽኡ ግና ኣፍሪቃ ኣብ ፅቡቅ የላን‘ውን ይብል።
ፕሮፈሰር ኢዛቲ ወሲኹ፣ትሕቲ ሳሃራ ኣፍሪቃ ስለምንታይ ንድሕሪት ከምዝተረፈት ንምንፃር ኣይተኻኣለን ዘሎ።ንምግማት ግና ይብል፣
ፕሮፈሰር ኢዛቲ ”ብመንፅር ኣብ መዳያት ንግዲ ናፃ ምግባር፣መንግስቲ ዝብጅቶ ገንዘብ ምንካይ፣ገንዘብ ሓገዝ ምምዳብ፣ከምኡውን ኣብ ሕርሻ፣ኣመጋግባ፣ምክፍፋል እኽሊን ኣገልግሎት ጥዕናን ብደረጃ ስድራ-ቤት፣ኣብ ሰማንያታትን ቴስዓታትን ዝተተግበሩ ፖሊሲታት፣ኣበር ነይርዎም ኢልና ንጥርጥር ኢና” ይብል።
ኣብ ትሕቲ ሳሃራ ኣፍሪቃ ፅቡቅ ይኸዳ ኣለዋ ተባሂለን ዝተገልፃ ሃገራት፣ ጋና፣ኣንጎላን ቦትስዋናን‘የን።
ኣብ ኩነታት ኣመጋግባ ህፃናት ከምመምዘኒ ዝተጠቅመሉ ረቋሒ፣ርዝነትን ቁመትን ህፃናት‘ዩ።ቆልዑ ኣብ እዋን ህፃንነቶም ብኣመጋግባ እንተተጎዲኦም፣ ዳሓር ዝህልዎ ሳዕቤን ከቢድ ከምዝኾነ እቲ መፅናዕቲ ይሕብር።
ኣብ እዋን ህፃንነቶም ብኣመጋግባ ዝተጎድኡ ቆልዑ ኣብ ቤ/ትምህርቲ ትሑት ውፅኢት ከምዘመዝግቡ መፅናዕታት ይገልፁ።ንሕማማት ንምፅዋር ዝህልዎም ዓቅሚ‘ውን ትሑት ይኸውን።
ጉድለት ኣመጋግባ ህፃናት ንምውጋድ፣ፍትሓዊ ቁጠባዊ ምዕባለ ክረጋገፅ፣ ኣብ ናእሽቱ ግራት ንዝዋፈሩ ሓረስቶት ምድጋፍ፣ንድኻታት ዝዓለመን ብደረጃ ስድራ-ቤት ዝትግበር ፖሊሲ ጥዕና ምትግባርን ቁልፊ ተራ ከምዘለዎም ፕሮፈሰር ኢዛቲ ገሊፆም።
ኣብ ኣመጋግባ ህፃናት ትሕቲ ሳሃራ ኣፍሪቃ ንድሕሪት ተሪፋ ተባሂሉ
ሳዕቤኑ ድሒሩ ከምዝጋሃድ‘ውን እቲ ሓድሽ መፅናዕቲ የርኢ
ካብ ፍርቂ ዘይበዝሓ ሃገራት ይምዕብላ ዘለዋ ሃገራት፣ንምለንየማዊ ሸቶ ምንካይ ጥምየት ህፃናት ከዕውታ ከምዝኽእላ ሓደ መፅናዕቲ ገሊፁ።


text:
ኣብ ዘመነ አበው፡ ካብ ኣቦና አብርሃም ዝተወልዱን ዘይተወልዱን ነገዳት ተፈልዮም ዝፍለጡሉ መለለዪ ኮይኑ ነበረ። እዚ ምልክት’ዚ ካብ እግዚአብሔር ንኣቦና ኣብርሃም ዝተዋህበ ምልክት ኪዳን ነበረ። እግዚአብሔር ድማ ንኣብርሃም ከምዚ በሎ፦
“እቲ ኣብ መንጎይን ኣብ መንጎኻን ብድኅሬኻ ድማ ኣብ መንጎይን ኣብ መንጎ ዘርእኻን ዘሎ እትሕልውዎ ኺዳን እዚ እዩ፦ ኣባኻትኩም ተባዕታይ ዘበለ ዅሉ ይገዘር። ሥጋ ዕልቦኹም ግዘሩ። እዚ ነቲ ኣብ መንጎይን ኣብ መንጎኹምን ዘሎ ምልክት ኪዳን እዩ። . . . ዘይተገዝረ ተባዕታይ ማለት ሥጋ ዕልቦኡ ዘይተገዘረ ዅሉ ኪዳነይ ኣፍሪሱ እዩ እሞ ካብ ሕዝቡ ይሰቐቕ”። (ዘፍ. 17፡10-14)
ኵሉ ሰብ ትውልዱ ካብ ሓደ ኣዳም እኳ እንተኾነ በዚ ንኣብርሃም ዝተዋህቦ ምልክት ኪዳን ግና እስራኤል በግዝረቶሙ (ብግዝረት)፣ ኣሕዛብ ከኣ በቍልፈቶሙ (ብዘይ ምግዛር) ናብ ክልተ ተፈላልዮም ክሳብ ምምጻእ ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ጸንሑ። ዳኅራይ ግና ሕዝብን ኣሕዛብን ሓደ ክገብር ዝመጸ ጐይታ፡ ሕገ ኦሪት ዝኾነ ግዝረት ተሪፉ ብስም ሥላሴ ተጠሚቖም ሓደ ዝኾንሉ ሕገ ወንጌል ዝኾነ ጥምቀት ሠርዐ። (ኤፌ. 2፥11) ቅዱሳን ሓዋርያት፡ ንዅሉ ዓለም ዘይሮም መሃሩ፡ ንዝኣመኑ ድማ እናጥመቑ ሃብተ ውልድነትን ጸጋ መንፈስ ቅዱስን ይዕድሉ ነበሩ።
ክርስትና ዘይተቐበሉ ቤተ ኣይሁድ ግና “ወንጌል እንበለ ኦሪት፡ ጥምቀት እንበለ ግዝረት ኣይጠቅምን እዩ” እናበሉ ንስብከተ ሓዋርያት የተዓናቕፉ ነበሩ።
ኣብ ዘመነ ክርስትና፡ ግዝረት ኣብ ነገረ ድኅነት ዝህቦ ጥቕሚ ከምዘየለ ከረድእ ከሎ ሓዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ፦ “ወንሕነሰ በመንፈስ ወበአሚን ንሴፎ ንጽድቅ። እስመ በኀበ እግዚእነ ኢየሱስ ክርስቶስ ተገዝሮሂ ኢይበቍዕ ወኢተገዝሮሂ ኢያሰልጥ ዘእንበለ ዳእሙ በአሚን ወበተፋቅሮ።/ ንሕና ግና ብመንፈስን ብእምነትን ክንጸድቕ ተስፋ ንገብር ኣሎና፣ ከመይ ኣብ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ብፍቕርን እምነትን ምጽናዕ እምበር ግዝረት ኮነ ዘይግዝረት ጥቕሚ የብሉን።” ይብል። (ገላ. 5፡6 ፣ ገላ. 6፡15)
ከምኡ’ውን ቅዱሳን ነቢያትን ሓዋርያትን እቲ ቀንዲ ግዝረት ካብ ልቢ ዝምንጩ ክፍኣት ቈሪጽካ ምድርባይ፣ ካብ ኃጣውእ ምፍላይን ምዃኑ ገሊጾሞ ኣለዉ። ነቢይ ኤርምያስ “ተገዘሩ ለአምላክክሙ ወግዝሩ እከየ ልብክሙ / ንኣምላኽኩም ተገዘሩን ክፍኣት ልብኹምን ግዘሩ” ይብል። (ኤር. 4፡4)
ኣብ ኦሪት ዘፀኣት’ውን “ግዝሩ እከዮ ለልብክሙ/ ናይ ልቦናኹም ክፍኣት ቈሪጽኩም ደርብዩ” ከምዝብል። (ዘፀ. 10፡16፣ ሮሜ 2፡29)
ስለዚ ኣብ ዘመነ ክርስትና ንዝኾነ ክርስቲያን፦ ሥጋ ዕልቦኡ እንተተገዝረ ዘጽድቆ፣ እንተ ዘይተገዝረ ድማ ዘዀንኖ ኣይኮነን።
ወስብሐት ለእግዚአብሔር ወለወላዲቱ ድንግል ወለመስቀሉ ክቡር፡ አሜን!


text:
እንቋዕ ብድሓን መጻእኩም
ዌልኮም ኢን ኡትሬኽት ኣብ ኡትሬኽት ንዝቕመጡ ስደተኛታት ምስ ተቐማጦ ኡትሬኽት የራኽብ፣ ከምኡ ውን ብግምጣሉ (ንነበርቲ ኡትሬኽት ምስ ስደትኛታት ይራኽብ)። ንጥፈታት ብስደተኛታት ንስደተኛታት ወይ ውን ምስ ስድተኛታት ይዳሉ። እዚ ምደብ ብዝያዳ ኣብ ናይ ቋንቋ፡ ስፕርትን ብህልን መዳያት ይዳሎ። ጎድኒ ጎድኒ እዚ ውን ከም ብሓባር መግቢ ምኽሻን፣ ናይ እግሪ ግዕዞ፡ ብሓባር ምምጋብ ወይ ውን ብኢድካ ዝስርሑ ነገራት ይካየድ።
ስደተኛታት ምስ ኔዘርላንዳውያን ርክብ (ኔትዎርክ) ንምግባር ንሕግዝን፣ ኣብ ርእሰ ምርኮሳዊ ሂወቶም ገለ ነብርክትን። በዚ መንጸር ንነበርቲ ከባቢ ኡርትኽት እዚ ውን ብሓቂ ኣገዳሲ እዩ፣ ግላዊ ርክባት ምስ ስደተኛታት፣ ብሓንሳብ ንትፈታት ብምክያድ፣ ደቂ ሰባት ነንሕድሕዶም ብዝያዳ ክርዳድኡን ምሕዝነት ክምስርቱን ይኽእሉ።
ሓሳብ ንስደተኛታት ዝኸውን (ወይ ምስ ስደተኛታት ዝዳሎ )ንጥፈታት ኣሎካ? ወይ ውን ኣብ ተዳልዮም ዝርከቡ ተበግሶታት (ንጥፈታት) ክትሳተፍ ትደሊ? ፋይል ናይ ተበግሶታት ርአ፣ ኢ-መይል ናብ info@welkominutrecht.nu ልኣኽ ውይ meld hier je activiteit aan (ኣብዚ ንጥፈታትካ ኣመልክት።) ኣድላዪ እንተኾይኑ ዌልኮም ኢን ኡትረኤኽት ምስኻ ሓቢሩ ይሓስብ፡ ንጥፈታት ውን ምስ ስደተኛታት የላሊ። እዚ ድማ ንምንበሪኦም ዝሓዙ ስደተኛታትን ኣብ ኣዘሰ ዝቕመጡ ስደተኛታት የጠቓልል።
ወለንተኛ ክትከውን ትደሊ?
ንዝተፈላለየ ንጥፈታት ቀጻሊ ናይ ወለንተኛ ሰራሕተኛታት ንደሊ ኢና። ንኣብነት፡
ናይ ቋንቋ መሓዛ/ዓርኪ ወይ ውን መሓዛ (ናይ ስድራቤት)
ኣብ ገዛ ምግዓዝ ምሕጋዝ
ወይ ኣብ ካልእ ንጥፈታት ምሕጋዝ
ኣብ እንትይ ክትገብር ትደሊ ዝብል ኣርእስቲ ተመልከት ወይ ውን መልእኽቲ ናብ :info@welkominutrecht.nu ልኣኽ።
ገንዘብ ሓገዝ ከተበርክት እንተደሊኻ፡ Stichting Welkom in Utrecht, Bankrekeningnummer: NL50 TRIO 0391 1807 38.


text:
ናይ ጉዕዞ ማሕበራትን ክለባትን ንዝኾነ ሰብ ኣባል ክኸውን ዝደሊ ክፉት እዩ። ዕላማኡ ድማ ዝግበር ስርሓት ኣብ ግዜ ዕረፍቲ ዝግበሩ ናይ ደገ ንጥፈታት ብዛዕባ ተገዳስነት ናይ ከባብን እቲ ቀዳማይ ቴማ ናይዚ ማሕበር እዩ። ኣብ ግዜ ዕረፍቲ ዝግበር ንጥፈታት ናይ ደገ ማለት ልክዕ ከም ስሙ ዝሕብሮ፡ ሓደ ነቲ ናይ ዕረፍቲ ግዚኡ ተጠቂሙ ዝኾነ ናይ ኣካላዊ ንጥፈታት ኣብ ደገ ክገብር ከሎ፡ ንኣብነት ንጥፈታት ከም በዓል ጉዕዞ ኣብ ገጠራት፡ ምጅላብ ብጃልባ ናይ ምንሽርታት ዙረትን ናይ ብሽግለታ ጉዕዞን ኣብተን ጽቡቓት ገጠራት ናይ ሃገርና ኖርወይ የጠቃልል።
ከም ኣባል ናይዚ ክለብ ወይ ማሕበር ኴንካ፡ ነዚ ዕድል እዚ ተጠቂምካ ብዙሓት ኣጋጣሚታት ኣብ ዝተፈላለዩን ምልኩዓትን ዙረታት ተሳቲፍካ ማሕበራዊ ተመኩሮታት ከተማዕብልን፡ ፍልጠት ብዛዕባ ኣትክልትን እንስሳታትን’ውን ንከተኻዕብት ቀሊል ኣይኮነን። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ዓመት እዚ ክለብ ብዙሓት ጉዕዞታት ኣብዚ ጽቡቅ ኣቃውማ ሃገርና ኖርዋይ የዳሉ፡ ገሊኦም ስጋብ ናይ ለይቲ ጉዕዞ ዝጸንሑ ኢዮም። እዞም ዑደታት ብሃብታም ተመኩሮ ዘለዎም ክኢላታት ኣቀዲሞም ቅድመ ምድላዋት ዝገብሩ ቅድሚ እቲ ጉዑዞ ምጅማሩ፡ በኣኣቶም ኢዩ ዝምራሕ። ናይ ኖርወይ ማሕበረሰብን እዚ ክለብን ዝተፈላለዩ ኮርሳት ኣዳልዩ ንዝኮነ ሰብ ክሳተፍ ንዝደሊ ክፉት ምዃኑ ክሕብር ይፈቱ። ገለ ካብቶም ኮርሳት ምሕዃር ኣብ ኣጻድፋት፡ ኣጠቃቅማ ካርታን ኮምፓስን፡ ከምኡ’ውን ናይ ግድን ሕክምና ቀዳማይ ረዲኤት።


text:
መጽሓፍ ቅዱስ ብዓቢዪ መጠንቀቅታ ካብ ዝምህሮን ካብ ዝእዝዞን ሓደ፡ ኪንዮው እቲ ጽሑፍ ኣይትኪዱ፣ ናብ ቃሉ ኣይትወስኹ፣ ካብ ቃሉ ኣይተጉድሉ፣ ንቃሉ ኣይትለውጡ፣ ንቃሉ ከም ዘለዎ ፍጹም ብዝዀነ መገዲ ተኣዘዝዎ ዝብል እዩ።
እዚ ማለት ከኣ እቲ ህያው ቃል ኣምላኽ እንታይ ይብል ኣሎ ብትኽክል ንኪንርድኦ ኪንጽዕር፣ ኪንተግህ፣ መስረታዊ መንፈሳውን ዘይልወጡን ሕጊ ምትርጓም ቅዱስ ጽሑፋት ተኸቲልና ኣዕሚቁና ከነጽንዕ፣ ደጊምና ደጋጊምና፡ ንቅድሚት ንድሕሪት እናተምላለስና ከነንብቦ፣ ከነሰላስሎ፣ ብምልኣት ኪንግንዘቦ እቲ ዚዓበየ ሓላፍነትና እዩ ማለት እዩ።
ከምዚ ዓይነት ጻዕርን ትግሃትን ስለ ዘይግበር እዩ ድማ ኣብ ልዕሊ እቲ ቅዱስ ትንፋስ ኣምላኽ ዝዀነ ህያው ቃል ኣምላኽ እዚ ኢልካ ኪግመት ዘይከኣል መግደራ ዝወርድ ዘሎ።
ካብቲ ካብ ናይ መጽሓፍ ቅዱስ ክፍሊ እቲ ዚዓበየ መጥቃዕቲ ቅድሚ ሕጂ ኣብ ዝሓለፈ ወለዶታት ዝገጠሞን ሕጂውን ዚገጥሞ ዘሎን መጽሓፍ፡ ብቀዳምነት መጽሓፍ ዘፍጥረት እዩ። ካብ መጽሓፍ ዘፍጥረት ድማ ብዚያዳ ዘፍጥረት ምዕራፍ ሓደን ምዕራፍ ክለተን እዩ።
ዘፍጥረት ምዕራፍ ክልተ ዝርዝርን መጠቃለሊ ዘፍጥረት ምዕራፍ ሓደ እዩ። ምናልባት እቲ ኣብ ምዕራፍ ክልተ ዘሎ ዝርዝርን መጠቃለልን ሰብኣዊ ብዝዀነ ሓሳብን ቅደም ተኸተልን ስለ ዘይተቀመጠ ይመስለኒ፡ ነቶም ብተገዳስነትን ብቅዱስ ፍርሃትን ንቃል ኣምላኽ ዘየጽንዕዎ መፈንጥራ ኰይንዎም ኣሎ።ናይ ኣምላኽ ቃል ሰባት ብመንፈስ ቅዱስ ተደሪኾም ዝጸሓፍዎ ፍጹም ትንፋስ ኣምላኽ እዩ። ሰለ ዝዀነ ኸኣ ማንም ሰብ ኣየጉድለሉ፣ ኣይውስኸሉ፣ኣይትለውጦ፣ ኣይትሸቅጦ፣ኣይትሸጦ! ኣቲጠዋውዮ! ኣይትሓዋውሶ!
ንቃል ኣምላኽ ከምቲ ኣምላኽ ኪብሎ ዚደለየ ጥራይ ገይርና ኪንርዲኦ፣ ኪንቅበሎ፣ ኪንኣምኖን ኪንእዘዞን ኢና ተፈጥርናን ተጸዊዕናን። እዚ ምስ እንገብር ጥራይ ኢና ድማ ካብ ሰይጣናዊ፣ ኣጋንንታዊ፣ ሰብኣዊ፣ ዓለማዊ ጽንጽዋያት ከነምልጥ እንኽእል!
ስለዚ ከኣ፡ ከም እሙናት ሰዓብቲ ጐይታ፣ ከም ትጉሃት ተማሃሮ ክርስቶስ፡ ቃሉ እንታይ ይብል ኣሎ ብትኽክል ኪንርድኦን ንእተደናገሩ ካልኦት ሰባት ኪንሕግዝን ከኣ ግቡእና እዩ እሞ፡
ዘፍጥረት ምዕራፍ 2፡1-25 ናይ ዘፍጥረት ምዕራፍ ሓደ፡ ብፍላይ ከኣ ናይ ዘፍጥረት 1:26-31 ዝርዝርን መጠቃለሊን ከም ዝዀነ ኪንፈልጥ ኣገዳሲ እዩ።
ነዚ ክልተ ክፍሊ እዚ ከም ዚስዕብ ገርኩም እንድሕር ኣንቢብኩሞ፡ እቲ ዘመናውያን መማህራን ንብዙሓት ዘደናግር ዝምህርዎ ዘለዉ ባዶሽ ዝዀነ ጽንጽዋያት ካብ ሓቂ ዝረሓቀ ከም ዝዀነ ብቀሊሉ ኪርዳኩም እዩ።
ቅድሚ ነቲ ቀጺለ ዘቅርበልኩም መስርዕ ኣናብባ፡ንሱ ከኣ እዚ ክልተ ምዕራፋት እዚ እንታይ ይብል ከም ዘሎ ብትኽክል ንኽንርድኦ ዘኽእለና ንእሽቶ ሓጋዚ ሓሳብ ቅድሚ ምንባብኩም፡ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ እተሰማዓኒ ነገር ኣብዚ ኪጠቅስ እፈቱ፡፡ ብኸምዚ ዚስዕብ ኣገባብ ስለ ዝሰርዕኩዎ ጥራይ ልበይ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ከመይ ከም ዝሃረመ እምስክር ኣለኹ!
ሕጂውን ደጊመ ደጋጊመ፡ ሽሕ ጊዜን ካብኡ ንላዕሊን እልፊ ኣእላፋት ጊዜ ከምዚ ኪብል ይደሊ፡ ኣብ ቃል ኣምላኽ ኣይንድፈር! ኣብ ቃሉ ኣይንዓምጽ! ናብ ቃሉ ኣይንወስኽ ካብ ቃሉ ኣይነጉድል! ንቃሉ ብትኽክል ንኽንርድኦ ዝከኣለና ኩሉ ጻዕርታትን ትግሃትን ንግበር። ግናኸ ንቃሉ ኣይንለውጦ!ንቃሉ ኣይንሽጦ! ንቃሉ ኣይንሸቓቅጦ! ንቃሉ ኣይነቃልሎ! ንቃሉ ኣይንሓዋውሶ! ንቃሉ ኣይንወሳስቦ! ንቃሉ ኣይንሓላልኮ! ንቃሉ ኣይንበርዞ! ንቃሉ ኣይንመርዞ!
ቃል ኣምላኽ ሽውዓት ጊዜ ካብ ዝነጸረ ወርቂ ኣዚዩ ዝበልጽ እዩ! ቃል ህይወት እዩ! ቃል ብርሃን እዩ!፡ ቃል ፍጹም ሓርነት እዩ! ቃል ፍጹም ሓቂ (absolute truth)እዩ! ወሰኽ ዘየድልዮ፡ ደገፍ ዘየድልዮ ብርእሱ ዚቘመ ምሉእ እዩ!
ዘፍጥረት 2:1-25 ከም ዝርዝርን መጠቃለሊ ዘፍጥረት ምዕራፍ 1:1-31፡ ብፍላይ ከኣ ዘፍጥረት 1:26-31፡ ከምዚ ዝስዕብ ገይርና እንተዳ ኣንቢብናዮ፡ ነቲ ኣምላኽ ኣብዚ ክፍሊ እዚ ብንጹር ኣመሓላሊፎ ዘሎ መልእኽቱ ብዘየደናግር መገዲ ከነስተውዕሎ ንኽእል ኢና!
ሃየ ነዚ ዚስዕብ ክፍሊ ብምስትውዓል ብምምንባብ፡ ካብቲንዘፍጥረት ምዕራፍ ሓደ 1:26-27 ከም መደገፊ ተጠቅሞም፡ እግዚኣብሄር ኣምላኽሲ ቅድም ኣብ ዘፍጥረት ምዕራፍ ሓደ መናፍስቲ ጥራይ ዝዀኑ ሰባት እዩ ፈጢሩ ዝብል ባዶሽ ዝዀነ ዘመናዊ ጽንጽዋይ ነምልጥ!
''ኣምላኽ ብመጀመርታ ሰማይን ምድርን ፈጠረ። ምድሪ ድማ በረኻን ጥራያን ነበረት፡ ጸልማት ከኣ ኣብ ልዕሊ መዓሙቕ ነበረ። መንፈስ ኣምላኽ ድማ ኣብ ልዕሊ ማያት ይዝምቢ ነበረ። ኣምላኽ ከኣ፥ ብርሃን ይኹን፡ በለ። ብርሃን ድማ ዀነ። ኣምላኽ ድማ እቲ ብርሃን ጽቡቕ ከም ዝዀነ ረኣየ። ኣምላኽ ከኣ ነቲ ብርሃን ካብ ጸልማት ፈለዮ። ኣምላኽ ነቲ ብርሃን መዓልቲ ኣውጽኣሉ። ነቲ ጸልማት ከኣ ለይቲ ኣውጽኣሉ። ምሸት ኰነ ብጊሓትውን ኰነ፡ ሓንቲ መዓልቲ። ኣምላኽ ድማ፥ ንማያት ካብ ማያት ዚፈሊ ጠፈር ኣብ መንጎ ማያት ይኹን፡ በለ። ኣምላኽ ነቲ ጠፈር ገበሮ። ነቲ ኣብ ትሕቲ ጠፈር ዘሎ ማያት ድማ ኻብቲ ኣብ ልዕሊ ጠፈር ዘሎ ማያት ፈለዮ፡ ከምኡውን ኰነ። ኣምላኽ ከኣ ነቲ ጠፈር ሰማይ ኣውጽኣሉ። ምሸት ኰነ ብጊሓትውን ኰነ፡ ካልአይቲ መዓልቲ። ኣምላኽ ድማ፥ እቲ ንቑጽ ምእንቲ ኺርኤስ፡ እቲ ኣብ ትሕቲ ሰማይ ዘሎ ማያት ናብ ሓንቲ ቦታ ይተኣከብ፡ በለ። ከምኡ ድማ ዀነ። ኣምላኽ ከኣ ነቲ ንቑጽ ምድሪ ኣውጽኣሉ፡ ነቲ እኩብ ማያት ድማ ባሕሪ ኣውጽኣሉ። ኣምላኽ ከኣ ጽቡቕ ከም ዝዀነ ረኣየ። ኣምላኽ ድማ፥ እታ ምድሪ ሳዕርን ዘርኢ ዚህብ ብቑልን፡ ዘርኡ ኣብ ርእሱ ዘለዎ፡ ፍረ ከከም ዓይነቱ ኣብ ምድሪ ዚፈሪ ኦም ተውጽእ፡ በለ። ከምኡ ድማ ዀነ። እታ ምድሪ ሳዕርን ከከም ዓይነቱ ዘርኢ ዚህብ ብቑልን፡ ዘርኡ ኣብ ርእሱ ዘለዎ ፍረ ዚፈሪ ኣእዋም ከኣ ኣውጽኤት። ኣምላኽ ድማ ጽቡቕ ከም ዝዀነ ረኣየ። ምሸት ኰነ ብጊሓትውን ኰነ፡ ሳልሰይቲ መዓልቲ። ኣምላኽ ድማ፤ ንመዓልቲ ኻብ ለይቲ ዚፈልዩ ብርሃናት ኣብ ጠፈር ሰማይ ይኹኑ፡ ንዘበናትን ንመዓልትታትን ዓመታትን ከኣ ንመፈለጥታ ይኹኑ። ኣብ ምድሪ ንምብራህ ኣብ ጠፈር ሰማይ ብርሃናት ይኹን፡ በለ። ከምኡ ድማ ዀነ። ኣምላኽ ከኣ ኽልተ ዓበይቲ ብርሃናት ገበረ፥ እቲ ዓብዪ ብርሃን ብመዓልቲ ኺስልጥን፡ እቲ ንእሽቶ ብርሃን ድማ ብለይቲ ኺስልጥን፡ ከዋኽብቲውን ገበረ። ኣብ ልዕሊ ምድሪ ምእንቲ ኼብርሁ፡ ኣብ መዓልትን ኣብ ለይትን ድማ ኪስልጥኑ፡ ንብርሃንውን ካብ ጸልማት ኪፈልዩ፡ ኣምላኽ ኣብ ጠፈር ሰማይ ገበሮም። ኣምላኽ ድማ ጽቡቕ ከም ዝዀነ ረኣየ። ምሸት ኰነ ብጊሓትውን ኰነ፡ ራብዐይቲ መዓልቲ። ኣምላኽ ድማ፥ ማያት ህያው ነፍሲ ዘለዎ ውንጅርጅር ዚብል እንስሳ የውጽእ፡ ኣብ ልዕሊ ምድሪ ኣብ ትሕቲ ጠፈር ሰማይ ከኣ ኣዕዋፍ ይንፈራ፡ በለ። ኣምላኽ ድማ ነቶም ዓበይቲ እንስሳ ባሕርን ነቲ ማያት ዘውጽኦ በብዓይነቱ ህያው ነፍሲ ዘለዎ ውንጅርጅር ዚብል ኵሉን፡ ክንፊ ዘለወን በብዓይነተን ኵለን ኣዕዋፍን ፈጠረ። ኣምላኽ ከኣ ጽቡቕ ከም ዝዀነ ረኣየ።ኣምላኽ ድማ፥ ፍረዩን ተባዝሑን ንማያት ባሕሪ ምልእዎ፡ ኣዕዋፍ ከኣ ኣብ ምድሪ ይብዝሓ፡ ኢሉ ባረኾም። ምሸት ኰነ ብጊሓትውን ኰነ፡ ሓምሰይቲ መዓልቲ። ኣምላኽ ድማ፥ ምድሪ ህያው ነፍሲ ዘለዎ በብዓይነቱ እንስሳን ለመምታን ኣራዊት ምድርን በብዓይነቱ ተውጽእ፡ በለ። ከምኡውን ኰነ። ኣምላኽ ከኣ ኣራዊት ምድሪ በብዓይነቱን እንስሳ በብዓይነቱን ኵሉ ለመምታ ምድሪ ኸኣ በብዓይነቱ ገበረ። ኣምላኽ ድማ ጽቡቕ ከም ዝዀነ ረኣየ።'' (ዘፍጥረት 1፡1-25)
''በታ እግዚኣብሄር ኣምላኽ ምድርን ሰማይን ዝፈጠረላ መዓልቲ ምስ ተፈጥሩ፡ ወለዶ ሰማይን ምድርን እዚ እዩ።እግዚኣብሄር ኣምላኽ ኣብ ምድሪ ገና ኣየዝነመን ነበረ፡ ንምድሪ ዚዐዪ ሰብውን ኣይነበረን እሞ፡ ገና ገለ ኦም መሮር ኣይነበረን፡ ሳዕሪ መሮር ከኣ ሓንቲኳ ኣይበቘለትን ነበረት።ግናኸ ንዅሉ ዝባን ምድሪ ዜስቲ ግመ ኻብ ምድሪ ይወጽእ ነበረ።'' (ዘፍጥረት 2:4-6)
''ኣምላኽ ከኣ፥ ብመልክዕና ኸም ምስልና ሰብ ንግበር፡ ንዓሳ ባሕርን ነዕዋፍ ሰማይን ንእንስሳን ንብዘላ ምድርን ኣብ ምድሪ ለመም ንዚብል ኵሉ ለመምታን ይግዝኡ፡ በለ። ኣምላኽ ድማ ብመልክዑ ሰብ ፈጠረ። ብመልክዕ ኣምላኽ ፈጠሮ። ተባዕታይን ኣንስተይትን ገይሩ ፈጠሮም።'' (ዘጥረት1፡26-27)
(ዝርዝር ኣፈጣጥራ እቲ ተባዕታይ ሰብን እታ ኣንስተይቲ ሰብን እዚ ዝስዕብ እዩ፦)
''እግዚኣብሄር ኣምላኽ ከኣ ንሰብ ካብ ሓመድ ምድሪ ገበሮ፡ ኣብ ኣፍንጫኡ ድማ ትንፋስ ህይወት ኡፍ በለሉ እሞ እቲ ሰብ ህያው ነፍሲ ዀነ። እግዚኣብሄር ኣምላኽ ከኣ ኣብ ኤድን ብሸነኽ ምብራቕ ገነት ተኸለ። ነቲ ዝገበሮ ሰብ ድማ ኣብኣ ኣንበሮ።እግዚኣብሄር ኣምላኽ ከኣ ምርኣዩ ዜብህግ፡ ምብላዑ ዝጥዑም ኵሉ ኦም ኣብ ምድሪ ኣብቈለ፡ ኣብ ማእከል ገነት ከኣ ኦም ህይወት፡ እታ ጽቡቕን ክፉእን እተፍልጥ ኦም ድማ። ንገነት ዜስቲ ርባ ከኣ ካብ ኤድን ይውሕዝ ነበረ። ካብኡ ድማ ተፈላልዩ ኣርባዕተ ጨንፈር ኰነ። ስም እቲ ሓደ ፒሶን እዩ። ነሱ ነታ ወርቂ ዘለዋ ዅላ ምድሪ ሓዊላ ይኸብብ። ወርቂ እታ ምድሪ እቲኣ ድማ ጽቡቕ እዩ። ኣብኡ ብዶላህን ክቡር ዕንቍን አሎ። ስም እቲ ኻልኣይ ርባ ድማ ጊሆን እዩ፡ ንሱ ንዅላ ምድሪ ኩሽ ይዞራ። ስም እቲ ሳልሳይ ርባ ኸኣ ሄዴቄል እዩ፡ ንሱ ብቕድሚ ኣሶር ኣቢሉ ዚኸይድ እዩ። እቲ ራብዓይ ርባ ድማ ኤፍራጥስ እዩ።እግዚኣብሄር ኣምላኽ ከኣ ንሰብ ወሲዱ፡ ኪዐይያን ኪሕልዋን ኣብ ገነት ኤድን አቐመጦ። እግዚኣብሄር ኣምላኽ ድማ ንሰብ፡ ካብ ኵሉ ኦም ገነት ከም ዝደሌኻ ብላዕ፡ካብታ ጽቡቕን ክፉእን እተፍልጥ ኦም ግና፡ ካብኣ ምስ እትበልዕ መዓልትስ ሞት ክትመውት ኢኻ እሞ፡ ካብኣ ኣይትብላዕ፡ ኢሉ አዘዞ።እግዚኣብሄር ኣምላኽ ከኣ፡ ሰብኣይ በይኑ ኪኸውን ጽቡቕ ኣይኰነን፡ ንእኡ እትበቅዕ ደጋፊት ክገብረሉ እየ፡ በለ። እግዚኣብሄር ኣምላኽ ድማ ንዅሉ ኣራዊት መሮርን ንዅለን ኣዕዋፍ ሰማይን ካብ ምድሪ ገበረ። እንታይ ከም ዚሰምየን ምእንቲ ኺርኢ ኸኣ ናብ ሰብ ኣምጽኤን። ነቲ ህያው ነፍሲ ዘለዎ ዅሉ፡ እቲ ሰብ ከም ዘውጽኣሉ፡ ስሙ ንሱ ዀነ። ሰብ ድማ ንኹሉ እንስሳን ነዕዋፍ ሰማይን ንኣራዊት መሮርን ሰስሙ ሀቦ። ንሰብ ግና ንእኡ እትበቅዕ ደጋፊት ኣይተረኸበትን። እግዚኣብሄር ኣምላኽ ከኣ ነቲ ሰብኣይ ከቢድ ድቃስ ኣውደቐሉ፡ ደቀሰ ድማ። ካብ መሰንገሊኡ ኸኣ ሓንቲ ወሰደ፡ ኣብ ስፍራኣ ድማ ስጋ መልኣ።እግዚኣብሄር ኣምላኽ ድማ ነታ ኻብ ሰብኣይ ዝወሰዳ መሰንገለ፡ ሰበይቲ ገይሩ፡ ሰርሓ እሞ ናብቲ ሰብኣይ ኣምጽኣ። እቲ ሰብኣይ ከኣ፥ እዚኣ ዓጽሚ ኻብ ኣዕጽምተይ፡ ስጋ ኸኣ ካብ ስጋይ እያ፡ ካብ ሰብኣይ ተወሲዳ እያ እሞ፡ ሰበይቲ ትብሀል፡ በለ። ስለዚ ሰብኣይ ኣቦኡን ኣዲኡን ይሓድግ፡ ምስ ሰበይቱ ኸኣ ይጠብቕ። ሓደ ስጋ ድማ ይዀኑ። እቲ ሰብኣይን ሰበይቱን ድማ ኽልቲኦም ጥራዮም ነበሩ፡ ኣይሓንኩን ከኣ ነበሩ።'' (ዘፍጥረት2፡7-25)
''ኣምላኽ ከኣ ባረኾም። ኣምላኽ ድማ፡ ፍረዩን ተባዝሑን ንምድሪ ኸኣ ምልእዋን ምለኽዋን፡ ንዓሳ ባሕርን ነዕዋፍ ስማይን ኣብ ምድሪ ለመም ንዝብል ኩሉ እንስሳን ከኣ ግዝኡ፡ በሎም ንዅሉ ኣራዊት ምድርን ንኹለን ኣዕዋፍ ሰማይን ህያው ነፍሲ ንዘለዎ ኣብ ምድሪ ለመም ንዚብል ኵሉ ኸኣ ኵሉ ለምለም ሳዕሪ ንምግቦም ሂበዮም አሎኹ፡ በለ። ከምኡ ድማ ዀነ። ኣምላኽ ከኣ ዝገበሮ ዘበለ ዅሉ ረኣየ፡ እንሆ፡ ብዙሕ ጽቡቕ ኰነ። ምሸት ኰነ ብጊሓትውን ኰነ፡ ሳድሰይቲ መዓልቲ።'' (ዘፍጥረት1፡28-31)
''ከምኡ ሰማይን ምድርን ኵሉ ሰራዊቶምን ተፈጸሙ። ኣምላኽ ከኣ ነቲ ዝገበሮ ግብሩ በታ ሳብዐይቲ መዓልቲ ፈጸሞ፡ ብሳብዓይቲ መዓልቲ ድማ ኻብቲ ዝገበሮ ዅሉ ግብሩ ዐረፈ።ኣምላኽ ከኣ ኻብቲ ዝፈጠሮን ዝገበሮን ኵሉ ግብሩ ብእኣ ስለ ዝዐረፈ፡ ነታ ሳብዐይቲ መዓልቲ ባረኻን ቀደሳን።'' (ዘፍጥረት 2፡1-3)
ዘፍጥረት ምዕራፍ ሓደን ክልተን
Tools
Typography
- Font Size
- Default
- Reading Mode