text:
Il blog di Gabriele Del Grande. Sei anni di viaggi nel Mediterraneo lungo i confini dell'Europa. Alla ricerca delle storie che fanno la storia. La storia che studieranno i nostri figli, quando nei testi di scuola si leggerà che negli anni duemila morirono a migliaia nei mari d'Italia e a migliaia vennero arrestati e deportati dalle nostre città. Mentre tutti fingevano di non vedere.
10 December 2008
ጓንታናሞ ሊብያ፡ እቲ ሓዲሽ ናይ ኢጣልያ ፖሊሲ
ብድሕሪ’ቲ ማዕጾ ኮይኖም ከኣ ብብርቱዕ ይደፍእዎ ኔሮም። ካብ ዝእሰሩ ክሳብ ሕጂ ዝኮነ ሰብ በጺሕዎም ኣይፈልጥን። ሓደ ካብኣቶም ከኣ ድምጹ ዓው ኣቢሉ፡ “ሓግዘና” በለ፡ ሓደ መንእሰይ ከኣ በታ ንእሽቶ ከፋት ኢዱ ኣውጺኡ፡ ሓንቲ ብኢድ ገለ ቁጽሪ ተለፎናት ዝተጻሕፋ ንእሽቶ ቁራጽ ባኮ ሂቡኒ። እቲ መእተዊኡ ከም ዝሕብሮ ከኣ ናይ ጋምብያ’ዩ፡ ኣነ ከኣ ሓቢኤ ኣብ ጁባይ ኣእቲየያ፡ እቶም ፖሊስ ከይሪኡኒ። ሽሙ ኦትማን’ዩ ዝበሃል፡ ንኣዲኡ ብህይወት ከም ዘሎ ክነግረሉ’ዩ ሓቲቱኒ፡ ምኽንያቱ ኣብዚ ካብ ዝዕጾ ሓሙሽተ ኣዋርሕ ሓሊፉ ኣሎ። ፋብሪክ እንተኮነ ውን ኣብዚ አሱር-ቤት ትሽዓተ ኣዋርሕ ገይሩ ኣሎ። ክልቲኦም ከኣ ካብ ትሪፖሊ ካብ ሓደ ከባቢ’ዮም ብግፋ ናይ ስደተኛታት ተታሒዞም ኣብዚ ኣትዮም። ግን ከኣ ሊብያ ቅድሚ ሓያለ ዓመታት’ያ ደቡባዊ ገማግም ኤውሮጳ ክትሕልወሎም ቅርብቲ ኮይና። ብዝኾነ ይኹን ተኣምር ማለት’ዩ። ኣብ ዓመተ 2003፡ ኢጣልያ ምስ ቃዛፊ ውዕል ብምፍራም ፈጣናት ጀላቡ፡ መካይን፡ ከረጺት ናይ ሬሳታትን ከምኡ ድማ ምወላ ቤት-ማእሰርትታትን ናይ ምጥራዝ በረራታትን ክትሕግዝ ጀሚራ። ካብዚ ንደሓር’ዮም እምበኣር ዓሰርተታት ኣሸሓት ስደተኛታት ኣብ ሊብያ ክእሰሩን ኣብ ኣዝዩ ዘይሰብኣዊ ኩነታት ክተሓዙን ዝጀመሩ።
“ሰባት ኣብዚ ይሳቀዩ ኣሎዉ፡ መግቢ ኣዝዩ ሕማቕ፡ ማይ ከኣ ኣዝዩ ረሳሕ’ዩ። ሓሚምና ኣሎና፡ ነፍሰ-ጾራት’ውን ኣሎዋና”። ጊፍት ጓል 29 ዓመት ናይጀርያዊት’ያ። ቅድሚ ሰለስተ ኣዋርሕ ምስ በዓል ቤታ ኣብ ጽርግያ አናኸዱ ከለዉ’ዮም ተታሒዞም። ኣብ ትሪፖሊ ክልተ ቆልዑ ገዲፎም’ዮም ተኣሲሮም፡ ደዊላ ክትረኽቦም’ውን እንተኾነ ኣይፍቀደላን። በዓል ቤታ ከኣ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ናብ ሃገሩ ተጠሪዙ። ንሳ ግና ኣብዚ’ያ ዘላ፡ ንበይና፡ እተን ቕድሚ ሰለስተ ኣዋርሕ ክትተሓዝ ከላ ተኸዲናተን ዝነበረት ክዳውንቲ ተኸዲና። ኣቐዲማ ኣብ ሊብያ ኣብ ቁንጅና-ሳሎን እንዳሰርሐት ንሰለስተ ዓመታት ክትነብር ጸኒሓ’ያ፡ ከም ብዙሓት ኣብዚ ዘሎዉ ሰባት ከኣ ናብ ኢጣልያ ብባሕሪ ናይ ምስጋር መደብ ዝበሃል ኣይነበራን።
ኩነታት Y. ግና ከሙ ኣይኮነን፡ ምኽንያቱ ሕልሙ ኤውሮጳ ንምብጻሕ ስለዝኾነ። ኣብ ኤውሮጳ ፖለቲካዊ ዑቕባ ንምሕታት ካብ ውትህድርና ሃዲሙ ዝወጸ ኤርትራዊ’ዩ። ብሊብያውያን ፖሊስ ኣብ ባሕሪ ድሕሪ ምትሓዙ ኣብ ዝለጤን ተዓጽዩ። ናብ ቤት-ጽሕፈት’ቲ ኣማሓዳሪ -ኣሕመድ ሳልም- ቅድሚ ምእታውና፡ ሓደ ፖሊስ ገለ ምልክት ስለዝገበረሉ ከኣ፡ ብዛዕባ’ቲ ኩነታት እሱር-ቤት ምስ ሓተትናዮ ብብርቱዕ ድምጺ “ኩሉ ነገር ጽቡቅ ኣሎ” ኢሉ፡ ስለዝፈርሐ’ዩ። ንሱ ገለ ሕማቅ እንተተዛሪቡ ክግረፍ ምዃኑ ይፈልጥ’ዩ። እቲ ኣማሓዳሪ ከኣ ኣብ ቅድሚኡ ፍሽኽ ብምባል ነዚ ክጥርዝዎ ዘይምዃኖም ኣረጋጊጹልና። ኣብ ውሽጢ እዛ ትመጽእ ዘላ ሰሙን ናብ ምስራታ ዝተባህለ ካልእ እሱር-ቤት ክሰጋገር’ዩ፡ ገለ 210ኪ.ሜ. ምብራቕ ካብ ትሪፖሊ ኮይኑ ኩላቶም ኤርትራውያን ብጻዕቂ ዝእሰርሉ ማአከል ኢዩ።
ኣብ ዞባ ዝለጤን ጥራይ ካልኦት ሰለስተ አሱር-ቤታትት ስደተኛታት ኣሎዋ፡ ኣብ ኩሙስ፡ ጋራቡሊን ቢን-ኡሊድን። እዜን እሱር-ቤታት ብዕብየተን ናእሽቱ ኮይነን እሱራት ናብቲ ከባቢ 325 ሰባት ዝሕዝ ዝለጤን ክሳብ ዝሰጋገሩ ኣብዚ ይጸንሑ። ግና ክንደይ ዝኣክል እሱር-ቤታት’ዩ ኣብ ሊብያ ዘሎ? ብመሰረት ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ዝኣከብናዮ ጭብጥታት ከባቢ 28 አሱር-ቤታት ብጻዕቂ ኣብ ገማግም ባሕሪ ተደኩነን ይርከባ። ብሓፈሻ ከኣ ሰለስተ ዓይነት ማእከላት ኣሎዋ። መዳጎኒ መዓስከራት ከም ሰብሃ፡ ዝለጤን፡ ዛውያ፡ ኩፍራን ምስራታን እሱራት ስደተኛታት ብጻዕቂ ዝዳጎኑለንን ክሳብ ዝጥረዙ ዝጽበዩለንን ኢየን። ካብኣተን ዝነኣሳ ማእከላት ከኣ ከም ዃትሩን፡ ብራክ፡ ሻት፡ ጋትን ኩሙስን ኮይነን ስደተኛታት ክሳብ ናብ ዓበይቲ እሱር-ቤታት ዝሰጋገሩ ንሓጺር እዋን ዝተሕዙለን’የን። ካልኦት ከም ጀዲዳ፡ ፈላሕ፡ ትወሻን ኣይን-ዛራህን… እተን ቀንዲ ፍሉጣት እሱር-ቤታት ማለተይ’የ… ኩላተን ንዘይሕጋውያን ወጻአተኛታት ዝተሓዝኣ ከኣ ኢየን። እታ ኣዝያ ፍልጥቲ እሱር-ቤት ዝነበረት ፈላሕ ኣብ ውሽጢ ትሪፖሊ ትርከብ፡ ሕጂ ሓዲሽ ህንጻ ይስረሓላ ኣሎ፡ እዚ ኣካል ናይ’ቲ ነታ ከተማ ናይ ምህናጽ መደባት’ዩ። ኣገልግሎታ ከኣ ብኣብ ከኣባቢ መዓርፎ ነፈርቲ ትርከብ ትወሻ ተተኪኡ ይርከብ።
ኹብሮስ ካብ ትወሻ ከምልጥ ዝከኣለ ቅድሚ ገለ ሳምንታት’ዩ ኔሩ። ንሱ ወዲ 27 ዓመት ኤርትራዊ ኮይኑ ኣብ ሱዳን’ውን ይቕመጥ ኔሩ’ዩ። ሓደ ዓርኩ ካብ ካርቱም ተጠሪዙ ምስ ተመልሰ ግና፡ ናብ ውሑስ ቦታ ማለት ናብ ኤውሮጳ ክስደድ ወሲኑ። ካብ ትወሻ ከኣ ብምርኩስ ወጽዩ።ንሱ ብዝሰተዩ ፖሊስ ገንዘብ ሃባ እንዳበሉ ብኸቢድ ከም ዝቐጥቅጥዎ ይዛረብ። መተኣስርቱ ኤርትራውያን ገለ ገንዘብ ኣዋጺኦም ከኣ ንመውጸኢ ሓጊዞሞ። $300 ንሓደ ሓላዊ እኩል ኔሩ። ኣብ ቅድሚ ሳን ፍራንቸስኮ ቤተክርስትያን’የ ረኺበዮ። ከም ኩሉ ግዜ ዓርቢ፡ ገለ ሓምሳ ዝኾኑ ኣፍሪቃውያን ስደተኛታት ካሪታስ ክኽፈት ይጽበዩ ኔሮም። ታድሮስ ድማ ሓደ ካብኣቶም’ዩ። ዝሓለፈ ጥቅምቲ’ዩ ካብ እሱር-ቤት ሱርማን ተፈቲሑ። ሓደ ካብቶም ብቤት-ፍርዲ ዝተፈርዱ ስደተኛታት ስለዝነበረ ከኣ ዝያዳ እቲ ናቱ ታሪኽ ተገዲሰሉ። ኣብ 2008’ዩ፡ ካብ ዛዊያ ገለ 90 ሰባት ተበጊሶም፡ ድሕሪ ገለ ሰዓታት ጉዕዞ ግና ብሰንኪ ብርቱዕ ማዕበል ክምለሱ ወሲኖም፡ ተኣሲሮም ከኣ። ብዘይሕጋዊ ስደት ተኸሲሶም ከኣ እቲ ፈራዲ ን5 ኣዋርሕ ማእሰርቲ በይንሎም። ጠበቃ ተገሩሎም ኔሩ እንተኮይኑ ምስ ሓተትኩዎ ግና ፍሽኽ ብምባል ርእሱ ነቕኒቑ፡ ኣይፋል ማለቱ’ዩ።
እዚ ሓዲሽ ነገር ኣይኮነን ይብል ጠበቓ ዓብዱ-ሰላም እዳይሚሽ። ሕጊ ሊብያ ነቶም ትሕቲ ሰለስተ ዓመት ዘቅጽዑ ገበናት ነጻ ሕጋዊ ባይታ የብሉን። እዳይሚሽ ኣከያዲ ባር ትሪፖሊ ኢዩ። ኣብ ጎደና ሓደ መስከረም ኣብ ዝርከብ ቤት-ጽሕፈቱ ከኣ ተቐቢሉና። ንጥፈታት ምትሓዝን ምእሳርን ስደተኛታት ዝኮነ ሕጋዊ ባይታ ወይ ከኣ ናይ ቤት-ፍርዲ ደገፍ ከም ዘይብሉ ከኣ ገሊጹልና። ዝኾነ ሊብያዊ ዜጋ፡ ከምቲ ሕጊ ዝብሎ ብዘይ ወግዓዊ ውሕስነት እሱር-ቤት፡ ናጽነቱ ክገሃስ ኣይፍቀድን’ዩ። ጉዳይ ወጻእተኛታት ግና ከም’ኡ ኣይኮነን። ግፋ ልሙድ ኮይኑ፡ እቲ ንጥፈታት ከኣ ገዛ-ገዛ አንዳኣተኻ ካብ ከተማ ትሪፖሊ ምእሳር’ዩ።
“ስደተናታት ግዳይ ጭቆና ኣብ መንጎ ክሊቲኡ ገማግም ባሕሪ ሜድትራንያን’ዮም። ኤውሮጳ ጸገማት ጸጥታ ጥራይ’ያ ትርኢ ዘላ፡ ብዛዕባ መሰሎም’ግን ዝዛረብ የለን”። ጂምዓ ዓቲጋ’ውን ምሁር ሕጊ ኮኑ ኣብ 1983 ኣብ ሮማ ተመሪቁ። ካብ 1999 ጀሚሩ ከኣ ነታ ብቦኽሪ ወዱ ንቃዛፊ ዝተመስረተት ሰይፍ-ኣል-ኢስላም ዝተባህለት ማሕበር ሰብኣዊ መሰላት ኣቦ-መንበር ኮይኑ። ኣብ 2007 ከኣ ኣቋሪጹ። ኣቦ-መንበር ኣብ ዝነበረሉ አዋን ከኣ ሃገራዊ ወፍሪ ብምምራሕ ን1000 ዝኾኑ ፖለቲላውያን እሱራት ኣፍቲሑ። ንሱ፡ እታ ሃገር ኣብ ኣዝዩ ቅልጡፍ ለውጢ ከም ትርከብ፡ ግን ከኣ ካብ ምኽባር ውልቃውን ፖለቲካውን ናጽነት ኣዝያ ርሒቃ ከም ዘላ ይዛረብ። ዓቲጋ ብዛዕባ ኩነታት ምድጓን ኣብ ሊብያ ብዙሕ’ዩ ዝፈልጥ፡ ካብ 1991 ክሳብ 1998 ብዘይ ዝኾነ ፍርዲ ከም ፖለቲካዊ እሱር ተዳጉኑ ኔሩ’ዩ። ኩነታት ምስቃይ ኣብ ሊብያውያን ፖሊስ ኣዚዩ ልሙድ ምዃኑ’ዩ ነጊሩና። “እቶም ፖሊስ ኣፍልጦ ዝበሃል የብሎምን ፡ ግና ሰባት አንዳ-ኣሳቀዩ ንፍትሒ ዘገልግሉ ዘለዉ ኮይኑ’ዩ ዝስመዖም”።
ሙስጦፋ ኦ.ዓቲር ውን ተመሳሳሊ ሓሳባት ኣለዎ። ኣብ ትሪፖሊ ዩኒቨርሲቲ ኣል-ፋታሕ ናይ ስነ-ሕብረተሰብ ፕሮፈስር’ዩ። “እዚ ጉዳይ ዓለትነት’ውን ኣይኮነን፡ ሊብያውያን ንስደተናታት ለዋሃት’ዮም፡ አዚ ጉዳይ ፖሊስ’ዩ”። ዓቲር ዝዛረቦ ዘሎ ዝፈልጥ’ዩ። ኣብ 1972፡ 1984ን ኣብ 1986 ንመጽናዕቲ ናብ እሱር-ቤታት ሊብያ በጺሑ ኔሩ’ዩ። ንሱ፡ “ሊብያውያን ፖሊስ ትምህርቲ የብሎምን፡ ትምህርቶም ከመይ ጌርካ ከም ትቐጽዕ ጥራይ’ዩ” ይብል።
ብሃንደበት ቃላቱ ብዛዕባ ኣብ መዲና ዘሎዋ ጋናውያን መሻጦ፡ እቲ ጫዳዊ ሰፋዪ፡ ሱዳናዊ በዓል ዱኳን፡ ግብጻውያን ኣሳሰይቲ፡ ሞሮካውያን ኣዋልድ ኣብ ቤት መግብታትን ካሎት ኣፍሪቃውያን ከኣ ጽርግያታት ዘጽርዩ ኣዘኪሩኒ። ኤርትራውያን ግና ብኣንጻሩ ኣብ ክርምያን ጉርጂን ዝተባህለ ቦታታት ተሓቢኦም’ዮም ዝነብሩ። ካሎኦት ኣፍሪቃውያን ስደተኛታት ግና ወላ ደኣ ይምዝመዙ ይሃልዉ እምበር ኣብዚ ከባቢ አንዳሰርሑ’ዮም ብተዛማዲ ሰላም ዝነብሩ። ብርግጽ ንሱዳናውያንን ጫዳውያንን ኩሉ ነገር ቀሊል’ዩ፡ ምኽንያቱ ዓረብ ዝዛረቡ እስላም’ዮም። ኣብ ሊብያ ንዝሓለፈ ዓሰርተታት ዓመታት ክነብሩ ስለዝጸንሑ ተለሚዶም’ዮም። ግብጻውያንን ሞርካውያንን’ውን ከምኣቶም። ግዳ ንኢትዮጵያውያንን ኤርትራውያንን ከምኡ ኣይኮነን። ኣብዚ ናብ ኤውሮጳ ንምስጋር ጥራይ’ዮም ዘለዉ፡ መብዛሕቲኡ እዋን’ውን ዓረብ ኣይእሉን። ዝበዝሑ ከኣ ክርስትያን’ዮም። ኣባሕጎታቶም ከኣ ኣብ ጎድኒ ኢጣልያውያን ገዛአቲ ኮይኖም ምስ ሊብያውያን ተዋጊኦም ኔሮም’ዮም። እቲ ንመስገሪ ብሕሪ ኢሎም ኣብ ጁባኦም ሒዞሞ ዝጎዓዙ ገንዘቦም ከኣ ፍቀዶ ጽርግያታት ይሕደጉ። ንናይጀርያውያንን ካሎኦት እንግሊዝ ዝዛረቡ ናይ ትሕተ-ሳሃራ ስደተኛታት’ውን ዝተፈልየ’ዩ። ናብ ኤውሮጳ ይፈትኑ ኣይፈትኑ ብዙሕ ለውጢ የብሉን። ኣብ ልዕሊ ናይጀርያውያን ዘሎ ዓሊትነት ምስ ሊብያውያን ክወሃሃዱ ኣይክእሉን’ዮም፡ ምኽንያቱ ምስ መርበባት ገበን ናይጀርያ ይተሓሓዙ’ዮም ዝብል ሓፈሳዊ መደምደምታ ስለዘሎ። ብምስግጋር ሓሽሽን ኣልኮላዊ መስተን፡ ብምምዝማዝ ኣመንዝርነትን ምምጻእ HIV Virusን፡ ስርቅን ቅትለትን ብዙሕ ግዜ’ዮም ዝኽሰሱ።
ኣብ ዓመተ 2007፡ ፕሮፈሰር ዓቲር ብዛዕባ ኩነታት ስደት ኣብ ሃገራት ኣዕራብ ሰለስተ ዋዕላታት ኣካይዱ ኔሩ። ኣብ ሊብያ ሓደ ካብቶም ላዕለዎት ክኢላታት’ዩ። ነቶም ኣብ ኤውሮጳ ዝውረዩ ኣሃዛት ከኣ ምሉእ ብምሉእ ክሒድዎም። “ከባቢ ክልተ ሚልዮን ስደተኛታት ኣብ ሊብያ ናብ ኢጣልያ ንምስጋር ይጽበዩ ኣሎዉ? ፍጽም ሓቂ ኣይኮነን”። ብትኽኽል’ውን ዝኾነ ወግዓዊ ጸብጻብ የለን። ናይ ሊብያ ብዝሒ ህዝቢ ሓሙሽተ ሚልዮንን ፈረቃን’ዩ። ወጻአተኛታት ብዝኮነ ይኹን ምኽንያት ካብ ሓደ ሚልዮን ኣይሓልፉን’ዮም፡ እንተላይ ናብ ባሕሪ ክኸዱ ፈጺሞም ሓሲቦም ዘይፈልጡ ኣዕራብ ስደተኛታት። ሊብያ’ውን ትደልዮም’ያ፡ ምኽንያቱ ቁጠባ’ዛ ሃገር ይዓቢ ኣሎ፡ እዛ ሃገር ከኣ ውሑድ ቁጽሪ ህዝቢ ኣሎዋ፡ ከምኡ ጥራይ ዘይኮነ እቶም ዜጋታት ሊብያ ከበድትን ሕሱራትን ስራሕ ክሰርሑ ስለዘይደልዩ። ዓቲር ነቲ ኤውሮጳ ኣብ ልዕሊ ሊብያ ዝገብሮ ጸቕጢ ይፈልጦ’ዩ፡ እንተኮነ ግና ነቲ ምስጋር ስደተኛታት ምዕጋት ፍጽም ከምዘይከኣል’ውን ይፈልጥ ኢዩ።
ሊብያ ከባቢ 1,800ኪ.ሜ. እቲ ዝበዝሐ ሰብ ዘይነብሮ ገማግም ባሕሪ ኣሎዋ። ኮሎነል ካልድ ሙሳ፡ ኣዛዚ ናይቲ ኣብ ዝዋራ ዝመደበሩ ጸረ-ስደተኛታት ዝግበር ሐለዋ ኮይኑ፡ እተን ብኢጣልያ ክወሃባ ዝተባህላ ሽዱሽተ ፈጣናት ናይ ሓለዋ ጀላቡ ነቲ ጸገም ዝፈትሓኦ ኮይኑ ኣይስመዖን። ኣብ ከባቢ ዶብ ቱኒዝያ፡ ራስ ጅድይርን ስብራታን ዘሎ ገማግም ኣብ ምሕላው ግድን ክሕግዛ’የን። እዚ ግን 6% ወይ ከኣ 100ክ.ሜ. ካብ ተቕላላ ገማግም ሊብያ’ዩ። ናይ ምብጋስ መስመር ድማ ናብ ምብራቃዊ ሸነኽ ተቀይሩ’ዩ፡ ኣብ መንጎ ዝለጤንን ኩሙስን ከባቢ 200ኪ.ሜ. ካብ ዝዋራ ምዃኑ’ዩ። ምብጋስ ስደተኛታት ካብ ዝዋራ ካብ 2005 ኣቢሉ ይጅምር። ዝተታሕዙ ስደተኛታት ከኣ ኣብ 2005 ከባቢ 5,963 ዝነበረ ኣብ 2007 ናብ 1,132 ኣንቆንልቁሉ። ሓላፊ ናይ ክፍሊ መርመራን ምጽራይን ሳላ-ኣል- ኣህራሊ፡ ዝተወስዱ ስጉምትታት ነቲ ኣሃዝ ከም ዘጉደልዎ ይዛረብ። ብዙሓት ኣሰጋገርቲ ስለዝተኣስሩ አቲ ምብጋስ ጎዲሉ። እቲ ገማግም ከኣ ወላ ለይቲ ብመካይን ይሕሎ። ኣብ ነፍሲ ወከፍ 10ኪ.ሜ. ከኣ ናይ ፖሊስ ቴንዳ ኣሎ። ግና እዚ ን50ኪ.ሜ. ማለት ካብ ዶብ ቱኒዝያ፡ ካብ ፋርዋህ ክሳብ ከባቢ መሊታህን ከባቢ እታ ብ ኢጣንያዊ እኒን ሊብያዊ ኩባንያ ዘይትን ዝወነን ፋብሪካ ጋዝ ጥራይ’ዩ ዝዝርጋሕ።
እዚሻንብቆታት ካብ መሊታህ ናብ ጀላ ሲሲል ይዝርጋሕ። ግሪን-ስትሪምስ ዝበሃል ኮይኑ ኣብ ከባቢ ሜድትራንያን እቲ ዝነውሐ ትሕተ ባሕሪ ዝከዪድ ሻምቢቆ’ዩ። ዳርጋ ብትኽክል ከኣ ብሓንቲ መንገዲ ምስቶም ብኣሽሓት ናብ ላምፓድፕዛ ዝውሕዙ ስደተኛታት ይኸይድ። ኣብ ጽፍሒ ናይቲ ባሕሪ ኤውሮጳዊ ሕብረት ደቂ-ኣዳም ከይሰጋገሩ ዝከላከሉ ሰራዊተን ኣዋፊረን ኣሎዋ። ልክዕ ኣብ ትሕቲኡ ዝርከብ ጥልቀት ባሕሪ ግና ከባቢ ሸሞንተ ቢልዮን ሜተር ኩብ ጋዝ ኣብ ዓመት በቶም 520ኪ.ሜ. ዝንውሓቶም ሻንብቆታት ኣቢሉ፡ ኣዕጽምቲ ናይ እሽሓት ስደተኛታት ሰንቲቑ ይሳገር። ነዚ ኣብ ዝሓለፈ ዓመታት ኣብ ሞንጎ ትሪፖሊን ሮማን ዝተገብረ ዝምደና ብሓጺር ከጠቃልል ዝኽእል ቃል እምበኣር… “ብዙሕ ዘይቲ፡ ውሑዳት ስደተናታት” ኢዩ ዝብል።


c: text/html

text:
ዕማማት፤ ውዳበን መስርሕ ቃልስን መድረኽ ንሃገራዊ ዘተ ኤርትራ
ድሕረ-ባይታ
መድረኽ ብውሑዳት ተመሳሳሊ ተመኵሮ ዘሎዎም ግዱሳት ዜጋታት ብ2013 ዝተጀመረ ህዝባዊ ምንቅስቓስ እዩ። መድረኽ መጀመርያ እቲ ሓያልን ድኹምን ጎድኒታት ናይ ምልካዊ ስርዓት ኤርትራ፡ ብፍላይ ድማ እቶም ንምንዋሕ ምልኪ ዝደርኹ ናይ ውሽጥን ግዳምን ረቛሓታት እዩ ገምጊሙ። ኣብቲ ገምጋም ተመርኵሱ ድማ ንኹሉ ተቓዋሚ ዝጠምር ዝተሓተ ፖለቲካዊ ባይታ ኣለልዩ። ኣብ ሃገርና ብሰላም ለውጢ ንምምጻእ ዘቃላጥፍ ቅርጽን ትሕዝቶን ኣዳልዩ ድማ ንስራሕ ተበጊሱ።
እቲ ዝተሓተ ጠማሪ ፖለቲካዊ ባይታ፡ “`ነዚ ንሃገርና ብሒቱ ንህዝብና ዘሳቒ ዘሎ ምልካዊ ስርዓት ኣሊና፡ ኩሉ ዜጋ ብሰላም ዝነብረላ፡ መሰል ነፍሲ-ወከፍ ዜጋ ዝኸብረላ፡ ኣብ ፖለቲካዊ ህይወት ሃገር ብነጻ ዝሳተፈላ፡ ብቅዋማዊ መንግስቲ እትመሓደር ኤርትራ ምቛም` ማለት`ዩ። ስልጣን ካብ ኢድ ውሑዳት ተመንጢሉ ንህዝቢ ምርካብ ቀዳማይ ዕላማ ናይ ኩሉ ንለውጢ ዝቃለስ ኤርትራዊ ውድብ ይኹን ወልቀ-ሰብ ስለ ዝዀነ።
ዕማማት መድረኽ
መድረኽ ነዚ መስርሕ ናይ ለውጢ ንምቅልጣፍ ሓንጺጽዎ ዘሎ ዕማማት፡
- ነቶም ድሮ ኣብ ስደት ንቃልሲ ተዋፊሮም ንነዊሕ ዝተመኰሩ ፖለቲካዊ ውድባት፡ ማሕበራት፡ ተጣበቕቲ መሰል-ደቂሰብን፡ ወላ ውን ውልቀ-ሰባት ብምርኻብ ኣብቲ ኩላትና እንራኸበሉ ዝተሓተ ፖለቲካዊ መኣዲ ምስታፍ፡
- ነቶም ብዕላማ ዘይፈላለዩ ኣብ ውሽጥን ወጻኢን ዘለዉ ፖለቲካዊ ምንቅስቓሳት ከም ሓደ ኣካል ኪቃለሱ ምልጋብ፡
- ነቶም ኣብ ውሽጢ ሃገር ዝቃወሙ ዘለዉ ጉጅለታትን ውልቀሰባትን ብምስጢር ብምርኻብ ከድምዕ ኣብ መወዳእታ ድማ መሪሕ ተራ ንኪጻወት ምድጋፍ
ውዳበን መስርሕ ቃልስን መድረኽ
መድረኽ ፖለቲካዊ ዕላማ ዘለዎ ህዝባዊ ምንቅስቓስ ኢዩ። ስለዚ መድረኽ፡ ፖለቲካዊ ሰልፊ ኣይኰነን፡ ነዚ ስርዓት ኣሊኻ ብመድረኽ ንምትካእ ውን ዕላማ የብሉን። ብሓጺሩ መድርኽ ኣብ ውድድር ስልጣን ንምእታው ዘይኰነስ፡ መሳለጢ ለውጢ ኮይኑ ነቶም ኣብ ሓደ ዕላማ ዘለዉ ግን ፋሕ ኢሎም ከድምዑ ዘይከኣሉ ሓይልታት፡ ኣብቲ ንኩላትና ዝጠምር ፖለቲካዊ ዕላማ ንምዕሳል ዝዓለመ ፖለቲካዊ ምንቅስቓስ`ዩ። ህዝባዊ ምንቅስቓስ ዝገብሮ ድማ መድረኽ ንናይ ህዝቢ ኤርትራ ሓባራዊ ፖለቲካዊ መሰል (ፖለቲካዊ መርገጺ ነይ ዝኾነ ወገን ብዘየገድስ) ስለዝቃለስ’ዩ።
እዚ ኣመለኻኽታ እዚ ካብ ፖለቲካዊ ሰልፊ ፍሉይ ይገብሮ። ፖለቲካዊ ሰልፊ ነቲ ዝኣምነሉ ፖለቲካዊ መስመር ንምዕዋት እሞ ፖለቲካዊ ስልጣን ንምጭባጥ፡ እቲ እንኮን ቀንድን ዕላማኡ ጌሩ ዝሰርሕ እዩ። እቶም ኣብ ህዝባዊ ምንቅስቓስ መድረኽ ንሃገራዊ ዘተ ዝነጥፉ ዜጋታት ውልቃዊ ፖለቲካዊ መኽሰብ የብሎምን። ጻማ ድኻሞም ድማ ንሳቶም ስልጣን ኪጭብጡ ዘይኰነስ፡ ህዝቢ ኤርትራ ስልጣን ጨቢጡ ምርኣይ ጥራሕ ዩ።
መድረኽ ንመስርሕ ቃልሲ ኣብ ክልተ ደረጃታት ይኸፍሎ። ኣብቲ ቀዳማይ ደረጃ ኩላትና ተቓወምቲ ተጠሚርና ነዚ ስርዓት ብምምካት፡ ኣብ ኤርትራ ኩሉ ኤርትራዊ ዝሳትፈሉ ፖለቲካዊ ባይታ ንምንጻፍ ክንሰርሕ፤ እዚ ምስ ተረጋገጸ ጥራይ ኣብቲ ካልኣይ ደረጃ ማለት ኩሉ ኤርትራዊ በቲ ዝኣምነሉ ፖለቲካዊ ዕላማ ኪቃለስ መሰሉ ኪሕሎ ኣብ መወዳእታ ድማ በቲ ውሳኔ ዝበዝሕ ህዝቢ ኪቕየድ ከም ዘለዎ ይኣምን።
ሕመረት መትከላት መድረኽ፡
- ህዝብና ካብ ቀጻሊ ስቅያትን ዕንወትን ናይዚ ምልካዊ ስርዓት ንምግልጋል ብሰላም ለውጢ ምምጻእ ዘየላቡ ሓደራ ኩሉ ዜጋ ኢዩ።
- ፕረዚደንት ሃገረ ኤርትራ ተሓታቲ ናይዚ ኣብ ልዕሊ ህዝብናን ሃገርናን ወሪዱ ዘሎ ጉዳኣት ኢዩ።
- ሰበ-ስልጣን መንግስቲ፡ ኣብዚ ህዝብን ሃገርን ካብ ጥፍኣት ንምድሓን ዝካየድ ቃልሲ እንተተሳቲፎም ቅቡላት ይዀኑ።
- ለውጢ በቶም ኣብ ውሽጢ ሃገር ኮይኖም ለውጢ ንምምጻእ ዝተወፈዩ ባእታታት እናተመርሐ፣ ካብ ውሽጢ ሃገር እዩ ዝመጽእ። ነቲ ኣብ ኤርትራ ዝመጽእ ለውጢ ንምጽላው ብቐጥታ ክዋሳእ ንዝህቅን ዝኾነ ናይ ወጻኢ ምትእትታው ድማ ንነጽግ።
- ሓባራዊ ምዕባለ ከምኡ ‘ውን ነባሪ ሰላም ንምቅልጣፍ፣ ኣብ ዞባ ኢጋድ፣ ናብ ዞባዊ ውህደት ዘምርሕ ጥቡቕ ምትሕግጋዝ ንኽህሉ ንጽዕር።
ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ርጉእ ሰላም ንምስፋንን፣ ኢትዮጵያ፣ ነቲ ብኮምሽን እጀታ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝተወሰነ ብይን ብዘይቅድመ ኩነት ከተተግብሮ፣ ክልተኣዊ ዝምድና ናብ ንቡር ንምምላስ እጃማ ክትገብር ኣለዋ ኢልና ንኣምንን ምእንትኡ ንጽዕርን።
ሕመረት ስነ-ምግባርና፡
ተጻዋርነት፡ ኣብ ፖለቲካዊ ቃልሲ ፍልልይ ኪህሉ ግድን ጥራሕ ዘይኰነስ ኣድላዪ ኢዩ። መኽንያቱ ንኹላትና ዝጠምር፡ ደሌትን ባህግን ኩሉ ዜጋ ዘማልእ ፖለቲካዊ መሰመር ስለ ዘየለ። ኣብ ዝሓለፈ 25 ዓመታት ‘ሓደ ፖለቲካዊ ሓቂ፡ ሓደ ፖለቲካዊ መሪሕነት፡ ሓደ ልቢ’ እናተባህለ፡ ንኹሉ ተቓውሞታት ወይ ፍሉይ ርእይቶ ምድሃኽ ኣማራጺ ዘይብሉ ምዃኑ ተነጊሩና ጥራሕ ዘይኰነስ፡ ግዳይ ናይዚ ጸቢብ ናይ ምልካውያን ስልቲ ኰንና ኢና። ነዚ ዝተቓወመ ኩሉ ድማ ‘ከዳዕ’ ተባሂሉ ኩሉ መሰል ዜግነቱ ተሓሪሙን፡ ተዳጕኑን፡ ተገሪፉን ተቐቲሉን ኢዩ። ቃልስና እምበኣር፡ ፍልልያት ብምጽዋር፡ ኩላትና ኤርትራያን ነቲ ዝመርጽናዮ ፖለትካዊ ዕላማ ኪንቃለሰሉ መሰልና ምዃኑ ንኣምን፡ ነዚ ናይ ህዝቢ መሰል ድማ ንጣበቐሉ። ስለዚ ተጻዋርነት ከም መዓቀኒ ፖለቲካዊ ብስለትናን፡ ጥምረት ህዝብናን ንሰርሓሉ።
ምክብባር፡ ኤርትራዊ ዜግነት እቲ ዝኸበረ ብኸቢድ መስዋእቲ ዝተዋሕሰ ክብሪ ስለ ዝዀነ፡ እቲ ዝለዓለ ጠማሪ ሓድነትና ኢዩ። እቲ ዝስዕብ ፍልልያት ኣብ ትሕቲ እዚ ጠማሪ ረቛሒ ኪርአ እንከሎ፡ ኣዝዩ ንእሽቶ ኢዩ። ዝተፈልየ ፖለቲካዊ ኣረእያ ዘለዎ ሰብ ተቓዋሚ ደኣምበር ጸላኢ ኣይኰነን፡ ኣፍቃሪ ሃገር ደኣምበር ጸላኢ ኣይኰነን። ስለዚ ተቓውምቲ ፖለቲካዊ ዕላማኦም ብዘየገድስ ክቡራት ኤርትራውያን ምዃኖም ንኣምን። እቲ ኣብ ፖለቲካ ህግደፍ ዝዝውተር ዘራጊ ባህሊ፡ ማለት ምቍንጻብ፡ ምዝላፍ፡ ምንኣኣስ ዝበለየ ድሑር ጐጃጃሊ ስልቲ ድማ ንቃወሞ። ኤርትራ ክብርቲ ዝገብራ፡ ኩሉ ኤርትራዊ እንተኸቢሩ ጥራሕ ኢዩ።
ንቕድሚት ምጥማት: ሕሉፍ ታሪኽ መምሃሪ ኢዩ። ንድሕሪት ጥራሕ ምጥማት ስለዘየሰጉም፡ ምስ ጊዜ ዝኸይድ ፖለቲካዊ ጉዕዞ ኪንትልም ኣሎና። ታሪኽ ህዝቢ ኤርትራ እንተላይ ሓርነታዊ ብረታዊ ቃልስና ዘኹርዕ ኢዩ። ምውሓስ ነጻ ሃገር፡ እቲ ዝተኸፍለ መስዋእትን፡ ኣብ ውሽጡ ዝነበረ ሕልኽልኽን፡ እቲ ድሕሪ ናጽነት ዝሰዓበን ንታሕቲ ዘንቍልቍለ ፖለትካዊ ጕዕዞ ንብዘየግድስ፡ መዋዳድርቲ ዘይብሉ ጻማ ጅግንነት ህዝቢ ኤርትራ ኢዩ። ካብቲ ናቱ ጽቡቕን ሕማቅን ተማሂርና ድማ ናብ ጽቡቑ ርዒምና ንሕማቑ ከሊእና ንቕድሚት ኪንስጉም ኣሎና።
መደምደምታ
ተበግሶ መድረኽ ድምር ናይቲ ኩሉ ዝተኻየደ ቃልሲ ዝፈጠሮ፡ ድሌት ኩሉ ዜጋ ዘንቀሎ ደኣምበር ናይ ውልቀ-ሰባት ተበግሶ ኣይኰነን። መዓልቱ ስለዝኣኸለ ፡ ኩላትና ድማ ኣብ ቃልሲ ስለ ዝለበምና እቲ ዘራኽበና ካብቲ ዝፈላልየና ከም ዝረጕድ ተረዲእና ኣሎና። ስለዚ ትጽቢትን ሓደራን ናይ ኩሉ ህዝብና ስለ ዝዀነ ኣብ ደረት ከነብጽሖ ሓላፍነት ናይ ኩሉ ዜጋ ኢዩ።
ክብሪ ዘንተ-እለት ንሰማእታትና!

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ካብ እሙናት ኣገልገልቲ የሆዋ ተምሃር
“የሆዋስ ካባኻ እንታይ እዩ ዚደሊ፧ ፍትሒ ኽትገብር፡ ተኣማንነት ክትፈቱ፡ ምስ ኣምላኽካ እውን ብትሕትና ኽትመላለስ ጥራይ እዩ!” —ሚክ. 6:8፡ NW።
መዝሙር፦ 18, 43
1, 2. ዳዊት ንኣምላኽ እሙን ምዃኑ ብኸመይ ኣርእዩ፧ (ኣብ መእተዊ ዘላ ስእሊ ርአ።)
ከውታ ለይቲ፡ ዳዊትን ኣቢሻይን ሰላሕ እናበሉ ናብ ማእከል እቶም ደቂሶም ዝነበሩ 3,000 ወተሃደራት ኣተዉ። ኣብ ማእከል እቲ ሰፈር ከኣ፡ ንንጉስ ሳኦል ከቢድ ድቃስ ወሲድዎ ረኸብዎ። ንዳዊት ኪቐትሎ ኢሉ እዩ ናብ በረኻ ይሁዳ መጺኡ። ስለዚ፡ ኣቢሻይ፡ “በጃኻ፡ ከይደገምኩስ ሓንሳእ ብዂናት ምስ ምድሪ ኸላግቦ ሕደገኒ” ኢሉ ንዳዊት ሕሽዅ በሎ። ምላሽ ዳዊት ግና ዜስደምም እዩ ነይሩ! “ኢዱ ናብ ቅቡእ እግዚኣብሄር ዘረጊሑስ በደል ዘይዀኖ መን አሎ፧ . . . ኢደይ ኣብ ቕቡእ እግዚኣብሄር ካብ ምዝርጋሕሲ እግዚኣብሄር ካባይ የርሕቆ” ኢሉ እዩ መሊሱሉ።—1 ሳሙ. 26:8-12።
2 ንኣምላኽ እሙን ምዃን ኪብሃል ከሎ እንታይ ከም ዜጠቓልል፡ ዳዊት ተረዲእዎ ነይሩ እዩ። ንሳኦል ኪጐድኦ ጠሪሱ ኣይሓሰበን። ስለምንታይ፧ ምኽንያቱ፡ ሳኦል ኣብ ልዕሊ እስራኤል ኪነግስ ብኣምላኽ እተቐብአ እዩ ነይሩ። እሙናት ኣገልገልቲ የሆዋ ነቶም የሆዋ ዝሸሞም የኽብርዎም እዮም። እወ፡ የሆዋ፡ ኵሎም ህዝቡ ‘ተኣማንነት ኪፈትዉ’ (NW) እዩ ዚደሊ።—ሚክያስ 6:8 ኣንብብ።
3. ኣቢሻይ ንዳዊት እሙን ዝዀነ ብኸመይ እዩ፧
3 ኣቢሻይ ንዳዊት ከም ዜኽብሮ ኣርእዩ እዩ። ንኣብነት፡ ዳዊት ነቲ ምስ ባትሴባ ዝፈጸሞ ዝሙት ኪሓብእ ኪጽዕር ከሎ፡ ዮኣብ ሓው ኣቢሻይ ንኡርያ ሰብኣያ ኣብ ውግእ ከም ዜቕትሎ ገይርዎ እዩ። (2 ሳሙ. 11:2-4, 14, 15፣ 1 ዜና 2:16) ኣቢሻይ ብዛዕባ እዚ ሰሚዑ ነይሩ ኪኸውን ይኽእል እዩ፣ ኰይኑ ግና፡ ነቲ ብኣምላኽ እተሸመ ዳዊት ካብ ምኽባር ኣየቋረጸን። ብዘይካዚ፡ በቲ መራሒ ሰራዊት ከም ምዃኑ መጠን ዝነበሮ ስልጣን ተጠቒሙ፡ ዝፋን እስራኤል ኪምንዝዕ ኣይፈተንን። ኣብ ክንዳኡስ፡ ንዳዊት ካብ ከዳዓትን ካልኦት ጸላእቱን ተኸላኺሉሉ እዩ።—2 ሳሙ. 10:10፣ 20:6፣ 21:15-17።
4. (ሀ) ዳዊት ንኣምላኽ እሙን ብምዃኑ ኣብነት ዚኸውን ብኸመይ እዩ፧ (ለ) እንታይ ካልእ ኣብነታት ኢና ኽንምርምር፧
4 ዳዊት ንንጉስ ሳኦል ኪጐድኦ ፍቓደኛ ዘይምዃኑ፡ ሓደ ኻብ እሙናት ኣገልገልቲ የሆዋ ምዃኑ እዩ ዜርኢ። ብግዜ ንእስነቱ፡ ነቲ ደፊሩ “ንሰራዊት ህያው ኣምላኽ ዜባጩ” ዝነበረ ጐልያድ እቲ ፍልስጥኤማዊ ገጢሙሉ እዩ። (1 ሳሙ. 17:23, 26, 48-51) ንጉስ ምስ ኰነ እሞ ዝሙትን ቅትለትን ዜጠቓልል ከቢድ ሓጢኣት ምስ ፈጸመ፡ ካብ ነብዪ ናታን መግናሕቲ ተቐቢሉን ተነሲሑን እዩ። (2 ሳሙ. 12:1-5, 13) ምስ ኣረገ እውን፡ ንኣምላኽ እሙን እዩ ነይሩ። ንኣብነት፡ ንህንጸት ቤተ መቕደስ የሆዋ ብልግሲ ወፍዩ እዩ። (1 ዜና 29:1-5) እወ፡ ዳዊት ከቢድ ጌጋታት እኳ እንተ ገበረ፡ ንየሆዋ እሙን እዩ ነይሩ። (መዝ. 51:4, 10፣ 86:2) ብዛዕባ ዳዊትን ብግዜኡ ብዛዕባ ዝነበሩ ሰባትን ካልእ ዛንታታት ክንምርምር ከለና፡ ነዚ ዚስዕብ ሕቶታት ምላሽ ንርከበሉ፦ ንመን ዘሎና ተኣማንነት እዩ ቐዳምነት ኪውሃቦ ዚግባእ፧ እሙናት ንምዃን እንታይ ባህርያት የድልየና፧
ንመን ዘሎና ተኣማንነት እዩ ቐዳምነት ኪውሃቦ ዚግባእ፧
5. ካብቲ ኣቢሻይ ዝገበሮ ጌጋ እንታይ ትምህርቲ ኢና እንረክብ፧
5 ኣቢሻይ ናብ ሰፈር ሳኦል ኪኣቱ ኸሎ፡ ቀዳምነት ኪውሃቦ ዘለዎ ተኣማንነት ብንጹር ኣይሰርዐን ነይሩ። ንዳዊት ካብ ዘለዎ ተኣማንነት ተላዒሉ፡ ንንጉስ ሳኦል ኪቐትሎ ተሃንጥዩ ነይሩ፣ ዳዊት ግና ኢድካ ኣንጻር ‘ቅቡእ የሆዋ’ ምልዓል ጌጋ ምዃኑ ስለ ዚፈልጥ፡ ከልኪልዎ እዩ። (1 ሳሙ. 26:8-11) ካብቲ ኣጋጣሚ እቲ፡ ሓደ ኣገዳሲ ትምህርቲ ንረክብ ኢና፦ ብቐዳምነት ንመን እሙናት ክንከውን ከም ዘሎና ኽንውስን ምስ ዜድልየና፡ ኣብቲ ዅነታት እቲ ኺሕግዘና ብዛዕባ ዚኽእል ስርዓታት መጽሓፍ ቅዱስ ክንሓስብ ኣሎና።
6. ንቤተ ሰብናን ንፈተውትናን እሙናት ምዃን ባህርያዊ እኳ እንተ ዀነ፡ ስለምንታይ ኢና ኽንጥንቀቕ ዘሎና፧
6 ተኣማንነት ካብ ልቢ እዩ ዚፍልፍል፣ ልቢ ሰብ ግና ጐራሕ እዩ። (ኤር. 17:9) ስለዚ፡ ሓደ ንኣምላኽ እሙን ዝዀነ ሰብ፡ ሕማቕ ንዚገብር ናይ ቀረባ ዓርኩ ወይ ቤተ ሰቡ እውን እሙን ኪኸውን ከም ዘለዎ ኺስምዖ ይኽእል እዩ። ምናዳ እንቐርቦ ሰብ ካብ ሓቂ እንተ ወጺኡ፡ ብቐዳምነት ንየሆዋ እሙናት ክንከውን ከም ዚግብኣና ኽንርስዕ የብልናን።—ማቴዎስ 22:37 ኣንብብ።
7. ሓንቲ ሓብቲ ኣብ ኣጸጋሚ ዅነታት ንኣምላኽ እምንቲ ዝዀነት ብኸመይ እያ፧
7 ሓደ ናይ ቀረባ ቤተ ሰብና ኺውገድ ከሎ፡ ንመን እሙናት ክንከውን ከም ዘሎና ኽንውስን የድልየና እዩ። ንኣብነት፡ ንሓንቲ ኣን [1] ዝስማ ሓብቲ፡ እተወገደት ኣዲኣ ተሌፎን ደወለትላ። እታ ኣደ ድማ ካብ ስድራ ቤታ ስለ እተፈልየት፡ ከም እተሳቐየት ነገረታ። ኣን በቲ ልማኖኣ እኳ እንተ ተረበሸት፡ ብደብዳበ ምላሽ ከም እትህባ ነገረታ። ቅድሚ ምጽሓፋ ኸኣ፡ ንስርዓታት መጽሓፍ ቅዱስ መርመረት። (1 ቈረ. 5:11፣ 2 ዮሃ. 9-11) ድሕሪኡ፡ ኣን ንኣዲኣ፡ ንሳ ብምእባሳን ብዘይምንሳሓን፡ ባዕላ ኻብቲ ስድራ ቤት ከም እተፈልየት ብለውሃት ኣዘኻኸረታ። “ናብ የሆዋ እንተ ተመሊስኪ ጥራይ ኢኺ ኻብ ስቓይኪ ኽትድሕኒ እትኽእሊ” ኢላ እውን ጸሓፈትላ።—ያእ. 4:8።
8. ንኣምላኽ እሙናት ንምዃን እንታይ ኪሕግዘና ይኽእል፧
8 ብግዜ ዳዊት ዝነበሩ ሰባት ዘርኣይዎ ተኣማንነት፡ ንኣምላኽ እሙናት ንምዃን ኪሕግዛና ዚኽእላ ሰለስተ ባህርያት የጕልሕ እዩ። እዘን ባህርያት እዚአን ኸኣ ትሕትናን ለውሃትን ትብዓትን እየን። በብሓደ እስከ ንመርምረን።
ንኣምላኽ እሙን ምዃን፡ ትሕትና ይሓትት
9. ኣብኔር ንዳዊት ኪቐትሎ ዝፈተነ ስለምንታይ እዩ፧
9 ዳዊት ንርእሲ ጐልያድ ሒዙ መጺኡ ምስ ንጉስ ሳኦል ኣብ እተዛራረበሉ እዋን፡ እንተ ወሓደ ኽልተ ኻልኦት ሰባት ኣብኡ ነይሮም እዮም። እቲ ሓደ ዮናታን ወዲ ሳኦል እዩ ነይሩ፣ ንሱ ድማ ምስ ዳዊት ኪዳን ዕርክነት ተኣታትዩ እዩ። እቲ ኻልኣይ ከኣ ኣብኔር እቲ ሓለቓ ሰራዊት እዩ ነይሩ። (1 ሳሙ. 17:57–18:3) ኣብኔር ጸኒሑ ነቲ ሳኦል ንዳዊት ንምቕታል ዚገብሮ ጻዕርታት ይድግፍ ነይሩ እዩ። ስለዚ ኸኣ እዩ ዳዊት፡ “ዓመጽቲውን ንነፍሰይ ይደልይዋ አለዉ” ኢሉ ዝጸሓፈ። (መዝ. 54:3፣ 1 ሳሙ. 26:1-5) ኣብኔር ብዛዕባ ዳዊት ዝነበሮ ኣረኣእያ፡ ካብቲ ናይ ዮናታን ኣዝዩ እተፈልየ ስለምንታይ እዩ፧ ኣብኔር ከም ዮናታን፡ ኣምላኽ ንዳዊት ኣብ እስራኤል ኪነግስ ከም ዝሓረዮ ይፈልጥ ነይሩ እዩ። ድሕሪ ሞት ሳኦል፡ ኣብኔር ትሕትና ኼርኢ፡ ንኢሽ-ቦሸት ወዲ ሳኦል ዘይኰነስ፡ ንዳዊት ብምድጋፍ እውን ንኣምላኽ እሙን ኪኸውን ይኽእል ነይሩ እዩ። ብዘይካዚ ድማ፡ ጸኒሑ ናብ ሰበይቲ ወሰን ንጉስ ሳኦል ዝኣተወ፡ ነቲ ዝፋን ንርእሱ ኺገብሮ ብምድላዩ ኪኸውን ይኽእል እዩ።—2 ሳሙ. 2:8-10፣ 3:6-11።
10. ኣቤሴሎም ንኣምላኽ ዘይእሙን ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧
10 ኣቤሴሎም ወዲ ዳዊት እውን ትሕትና ስለ ዝጐደሎ እዩ ንኣምላኽ እሙን ዘይኰነ። ስለዚ፡ “ኣቤሴሎም ሰረገላን ኣፍራስን ቀቅድሚኡ ዚጐዩ ሓምሳ ሰብኣይን ገበረ።” (2 ሳሙ. 15:1) ንተኣማንነት እቶም ህዝቢ እውን ሰረቐ። የሆዋ ንዳዊት ንጉስ እስራኤል ኪኸውን ከም ዝቐብኦ እናፈለጠ ኽነሱ ኸኣ፡ ከምቲ ኣብኔር ዝገበሮ፡ ንዳዊት ኪቐትሎ ደልየ።—2 ሳሙ. 15:13, 14፣ 17:1-4።
11. ካብቲ ብዛዕባ ኣብኔርን ኣቤሴሎምን ባሩኽን ዚገልጽ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ዛንታታት ከመይ ጌርና ኽንጥቀም ንኽእል፧
11 ሓደ ሰብ ትሑት ምስ ዘይከውንን ህርፋን ስልጣን ምስ ዚህልዎን፡ ብቐሊሉ ንኣምላኽ ዘለዎ ተኣማንነት ከም ዜጕድል፡ ካብ ኣብነት ኣብኔርን ኣቤሴሎምን ክንርኢ ንኽእል ኢና። እሙን ኣገልጋሊ የሆዋ፡ ከምዚ ዝበለ ኣብ ጥቕሚ ርእሲ ዘተኰረን ክፉእን መገዲ ጠሪሱ ኣይስዕብን እዩ። ሓደ ክርስትያን ሃብቲ ወይ ኣኽቢርካ ዚርአ ስራሕ ኪረክብ ባህጊ ምስ ዜሕድር፡ ንመንፈሳውነቱ ኼዳኽሞ ይኽእል እዩ። እቲ ንኤርምያስ ጸሓፊኡ ዝነበረ ባሩኽ፡ ብሓደ ዘይተገልጸ ምኽንያት ኣትኵሮኡ ስሒቱ ነይሩ እዩ። እቲ የሆዋ ናብ ባሩኽ ዝለኣኾ መልእኽቲ ኸምዚ ዚብል ነበረ፦ “እንሆ፡ ነቲ ዝሰራሕክዎ ኤፍርሶ፡ ነቲ ዝተኸልክዎ ኸኣ እምንቍሶ አሎኹ፡ እዚውን ኣብ ኵላ እታ ሃገር ክገብሮ እየ። ንስኻንዶ ንርእስኻ ዓብዪ ነገር ትደሊ አሎኻ፧ ኣይትድለዮ።” (ኤር. 45:4, 5) ባሩኽ ነቲ መአረምታ ተቐቢሉ እዩ። ንሕና እውን መወዳእታ እዚ እኩይ ስርዓት እዚ ኽንጽበ ኸለና፡ ነዘን ኣምላኽ እተዛረበን ቃላት እዚአን ክንዝክረን ኣሎና።
12. ኣብ ብሕታዊ ድሌት እንተ ኣተኲርና፡ ስለምንታይ ንኣምላኽ እሙናት ክንከውን ከም ዘይንኽእል ግለጽ።
12 ኣብ መክሲኮ ዚነብር ዳንየል ዝስሙ ሓው፡ ኣብ መንጎ እቲ ንኣምላኽ ዘለዎ ተኣማንነትን ብሕታዊ ድሌቱን ኪሓሪ ኣድልይዎ እዩ። ሓደ እዋን፡ ኣማኒት ዘይኰነት ጓል ኪምርዖ ደልዩ ነይሩ። ብዛዕባ እዚ ዳንየል ከምዚ ይብል፦ “ፈላሚ ዀይነ ምግልጋል ድሕሪ ምጅማረይ እኳ እጽሕፈላ ነይረ እየ። ኣብ መወዳእታ ግና፡ ርእሰይ ኣትሒተ ንሓደ ምኩር ሽማግለ፡ ንመን እሙን ክኸውን ከም ዘሎኒ እጭነቕ ከም ዘለኹ ነጊረዮ። ንሱ ድማ ንኣምላኽ እሙን ንምዃን፡ ንዓኣ ምጽሓፍ ከቋርጾ ኸም ዘሎኒ ኽግንዘብ ሓጊዙኒ። ድሕሪ ብዙሕ ጸሎትን ንብዓትን፡ ከምኡ እየ ገይረ። ነዊሕ ከይጸናሕኩ ኸኣ፡ ኣብ ኣገልግሎት ዝረኽቦ ሓጐስ ወሲኹ።” ዳንየል ጸኒሑ ንሓንቲ ንፍዕቲ ክርስትያን ሓብቲ ተመርዕዩ እዩ፣ ሕጂ ድማ ሓላው ወረዳ ዀይኑ የገልግል ኣሎ።
ንኣምላኽ እሙን ምዃን፡ ለዋሃት ክንከውን ይሕግዘና
13. ዳዊት ምስ ሓጥአ፡ ናታን ንኣምላኽን ንዳዊትን እሙን ዝዀነ ብኸመይ እዩ፧
13 ሓድሓደ ግዜ ንኣምላኽ ዘሎና ተኣማንነት፡ ነቲ ንሰባት ዘሎና ተኣማንነት ኪጸልዎ ይኽእል እዩ። ንኣብነት፡ ነብዪ ናታን ንኣምላኽ ዘለዎ ተኣማንነት ከየጕደለ፡ ንዳዊት እሙን ኰይኑ እዩ። ሓደ እዋን፡ ዳዊት ከም ዝዘመወን ንሰብኣይ እታ ምስኣ ዝዘመወ ሰበይቲ ኣብ ውግእ ከም ዘቕተሎን፡ ናታን ፈለጠ። የሆዋ ንናታን፡ ንዳዊት ኪገንሖ ምስ ለኣኾ፡ ናታን ንዳዊት እሙን እኳ እንተ ነበረ፡ ተኣዚዙን ብትብዓት እተባህሎ ገይሩን እዩ። ነቲ መግናሕቲ ኸኣ ብጥበብን ብለውሃትን እዩ ኣቕሪብዎ። ዳዊት ንኽብደት እቲ ሓጢኣቱ ምእንቲ ኺግንዘብ፡ ናታን ነቲ ሓደ ሃብታም ሰብ ናይ ድኻ ሽበን ብምውሳድ ዝፈጸሞ ግፍዒ ኸም ምሳሌ ገይሩ ተጠቒሙ እዩ። ዳዊት ኣብ ልዕሊ እቲ ሃብታም ሰብኣይ ቍጥዓኡ ምስ ገለጸ፡ ናታን፡ “እቲ ሰብኣይ ንስኻ ኢኻ” በሎ። ዳዊት ነቲ ኺመሓላለፍ እተደልየ መልእኽቲ ኣይሰሓቶን!—2 ሳሙ. 12:1-7, 13።
14. ንየሆዋን ንዓርክኻን (ወይ ንየሆዋን ንኣባል ቤተ ሰብካን) እሙን ክትከውን እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧
14 ንመን እሙን ክትከውን ከም ዚግብኣካ ኽትውስን ከለኻ፡ ለውሃት ክትሕግዘካ ትኽእል እያ። ንኣብነት፡ ሓደ ኣማኒ ዝዀነ ብጻይካ ኸቢድ ሓጢኣት ከም ዝፈጸመ ብንጹር ትፈልጥ ትኸውን። ምናዳ እቲ ሰብ እቲ ናይ ቀረባ ዓርክኻ ወይ ቤተ ሰብካ ምስ ዚኸውን፡ ንዕኡ እሙን ክትከውን ከም ዚግብኣካ ይስምዓካ ይኸውን። ኣበሳኡ እንተ ሸፊንካሉ ግና፡ ንኣምላኽ እሙን ኣይትኸውንን ኢኻ። እወ፡ ንየሆዋ ዘሎካ ተኣማንነት ቀዳምነት ኪውሃቦ ኣለዎ። ስለዚ፡ ከም ናታን፡ ለዋህ ግናኸ ጽኑዕ ኩን። ንዓርክኻ ወይ ንኣባል ቤተ ሰብካ፡ ካብ ሽማግለታት ሓገዝ ኪደሊ ተማሕጸኖ። ኣብ ውሽጢ እተወሰነ እዋን ከምኡ እንተ ዘይገይሩ፡ በቲ ንኣምላኽ ዘሎካ ተኣማንነት ተደሪኽካ፡ ነቲ ጕዳይ እቲ ንሽማግለታት ክትነግሮም ኣሎካ። ከምኡ ኽትገብር ከለኻ፡ ንየሆዋ እሙን ኢኻ እትኸውን ዘለኻ፡ ንዓርክኻ ወይ ንኣባል ቤተ ሰብካ ኸኣ ትልውሃሉ ኢኻ ዘለኻ፣ ከመይሲ፡ ክርስትያን ሽማግለታት ብልእመት እዮም ኬቕንዕዎ ዚጽዕሩ።—ዘሌዋውያን 5:1፣ ገላትያ 6:1 ኣንብብ።
ንኣምላኽ እሙን ምዃን፡ ትብዓት ይሓትት
15, 16. ሑሻይ ንኣምላኽ እሙን ንምዃን ትብዓት ዘድለዮ ስለምንታይ እዩ፧
15 ሑሻይ ዝስሙ ሰብኣይ ንኣምላኽ እሙን ንምዃን ትብዓት ኣድልይዎ እዩ። ሑሻይ እሙን ፈታዊ ንጉስ ዳዊት እዩ ነይሩ። ኣቤሴሎም ወዲ ዳዊት ልቢ ብዙሓት ምስ ሰረቐ እሞ ንየሩሳሌም ኪቈጻጸራን ነቲ ዝፋን ኪምንዝዕን ምስ ደለየ ግና፡ ተኣማንነት ሑሻይ ተፈቲኑ እዩ። (2 ሳሙ. 15:13፣ 16:15) ሽዑ፡ ዳዊት ካብታ ኸተማ ሃደመ፣ ሑሻይ ግና እንታይ ገበረ፧ ተኣማንነቱ ብምቕያር ንኣቤሴሎም ድዩ እሙን ኰይኑ፡ ወይስ ነቲ ህይወቱ ንምድሓን ዚሃድም ዝነበረ ብዕድመ ዝደፍአ ንጉስ እዩ ስዒብዎ፧ ነቲ ኣምላኽ ዝሸሞ ንጉስ እሙን ኪኸውን ስለ ዝቘረጸ፡ ምስ ዳዊት ኣብ ደብረ ዘይቲ ተራኸበ።—2 ሳሙ. 15:30, 32።
16 ዳዊት ከኣ ንሑሻይ ናብ የሩሳሌም ኪምለስ እሞ፡ ፈታው ኣቤሴሎም ብምምሳል፡ ንምኽሪ ኣሒቶፌል ኬፍሽለሉ ሓተቶ። ሑሻይ ድማ ህይወቱ ኣብ ሓደጋ ኣእትዩ፡ ንየሆዋ እሙን ኰነ፡ ከምቲ ዳዊት ዝሓተቶ እውን ገበረ። ከምቲ ዳዊት ዝጸለዮ ድማ፡ እቲ ተባዕ ሑሻይ ዝሃቦ ምኽሪ፡ ንምኽሪ ኣሒቶፌል ኣፍሸሎ።—2 ሳሙ. 15:31፣ 17:14።
17. እሙናት ንምዃን፡ ትብዓት ዜድልየና ስለምንታይ እዩ፧
17 ንሕና እውን ንየሆዋ እሙናት ንምዃን፡ ትብዓት የድልየና እዩ። ብዙሓት ካባታትና ንኣምላኽ እሙናት ክንከውን ኢልና፡ ካብ ኣባላት ቤተ ሰብና፡ ካብ መሳርሕትና፡ ወይ ካብ ዓለማውያን ሰበ ስልጣን ንዚወርድ ጸቕጢ ጸኒዕና ተጻዊርና ኢና። ንኣብነት፡ ኣብ ጃፓን ዚነብር ታሮ ኻብ ንእስነቱ ኣትሒዙ ንወለዱ እሙንን እዙዝን እዩ ነይሩ። ከምኡ ዚገብር ዝነበረ፡ ግዴታ ስለ ዝዀኖ ጥራይ ኣይኰነን። ንወለዱ ኼሐጕሶም እውን ይደሊ ነይሩ እዩ። ስለዚ፡ ምስ ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኬጽንዕ ብምጅማሩ ኺጻረርዎ ምስ ጀመሩ፡ ኣብ ክርስትያናዊ ኣኼባታት ኪእከብ ከም ዝወሰነ ምንጋሮም ኣመና ኸቢድዎ ነይሩ እዩ። ብዛዕባ እዚ ታሮ ኸምዚ ኢሉ የዘንቱ፦ “ኣመና ስለ እተቘጥዑ፡ ንሓያሎ ዓመታት ናብ ገዛ ኸይደ ኸይበጽሖም ተኸልኪለ ነይረ እየ። ኣነ ድማ ኣብ ውሳነይ ምእንቲ ኽጸንዕ፡ ትብዓት ክውሃበኒ ጸልየ እየ። ሕጂ፡ ኣረኣእያኦም ለስሊሱ እዩ፣ ኣዘውቲረ ኽበጽሖም እውን እኽእል እየ።”—ምሳሌ 29:25 ኣንብብ።
18. ካብዚ መጽናዕቲ እዚ እንታይ ተጠቒምካ፧
18 ከም ዳዊትን ዮናታንን ናታንን ሑሻይን፡ ንየሆዋ እሙናት ብምዃን ዕግበት ክንረክብ ንኽእል ኢና። በቲ ኻልእ ሸነኽ ድማ፡ ካብቲ ኣብኔርን ኣቤሴሎምን ዘይእሙናት ብምዃኖም ዝገበርዎ ተግባራት፡ መለበሚ ኽንረክብ ንኽእል ኢና። ከም ዳዊት፡ ናብ የሆዋ ኽንለግብ ንደሊ ኢና። ዘይፍጹማት ሰባት ስለ ዝዀነና ግና፡ ጌጋ ኸይገበርና ኽንመላለስ ኣይንኽእልን ኢና። ይኹን እምበር፡ ንየሆዋ ዘሎና ተኣማንነት ኣብ ልብና ቐዳማይ ቦታ ኸም ዘለዎ ኸነርኢ ንኽእል ኢና።
^ [1] (ሕጡብ ጽሑፍ 7) ገሊኡ ስማት ተቐዪሩ እዩ።


text:
ፀገም ኤርትራ ብወለዶ ዓጋመ ምምራሕ ድዩ?
ኩሉሻዕ ነፃነት ኤርትራ ሕቶ ህዝቢ ኤርትራ ክሳዕ ዝኾነ ይቐበሎ፡፡ ከም ኩሎም ውፅዓት ህዝብታት ዓለም ከኣ ዋላ ዘተጨወ ይኹን ነፃ ሰለዝወፀ ደስ ይብለኒ፡፡ ነፃነት ኤርትራ ግን ፀገም ኣለዎ፡፡ ምኽንያቱ ኣብ ባይታ ዘየለ ሃገራዊ መንነት ክህነፅ ስለዝደለ ምስ ገረባብቲ ህዝብታት ዘጋጩ እዩ፡፡ ብዓብዩ ከኣ እቲ ንፁህ ኤርትራውነት ዝበሃል ኣብ ባይታ ዘየሎ ዕጥቂ ደቂ ኣባት ኢና ዝብሉ (ገለ ገለገሉኦም ካ መበቆሎም ውን ኣይፍለጥን) … ዘሰጉሙዎ ኣምር ግን ንባዕላ ነታ መዕለቢኣ ዘይተፈለጠ ኤርትራ ከዕንዋ እምበር ክህፃ ኣይተርኣየን፡፡
ፖለቲካዊ ራኢ ደቂ ኣባት ኢና ዝብሉ ቄናን ፖለቲካ ዘሰጉሙ ጉጅለታትን ውልቀ -ሰባትን፤ ኣብ ምፅራይ ኤርትራዊ መንነት (purification) ተሸኒኖም ወድዓዊ ፀገማት ኤርትራ ምልላይ ኣቢዎም፤ ገና ንህዝቢ ኤርትራ ህልቂትን ጥፍኣትን ይጥጅእሉ ኣለው፡፡ ነዞም ሰባት ፀገም ኤርትራ ኢሳያስ ተወላዲ ትግራይ ብናቶም ቋንቋ ዓጋመ ሰለዝኾነ እዩ፡፡ ወይ ጉድ!
እሞ መን ድኣ እዩ ኤርትራዊ? ንግደፎ ነቶም ፖለቲካዊ ማሽን ሃገረ ኤርትራ ተቖፃፂሮም ዘለዉ ገዘፍቲ ሰበ ስልጣን … ህዝቢ ኤርትራ ክንደይ ሚኢታዊ እዩ ወዲ ኣባት? ክሳዕ ዝርደኣኒ ወዲ ኣባት ክበሃል ከሎ ካብ ጥንቲ ጀሚሩ ሰብ ክፍጠር ከሎ ኣብ ኤርትራ ዝነበረ፣ ዝፀንሐ፣ ሐጂ ውን ከይተሓንፈፀ ዝነብር ህዝቢ ማለት እዩ፡፡እዚ ኣብ ኤርትራ ክንደይ ሚኢታዊ ይኸውን? ኣበይ ከባቢ ኸ ይርከብ? ማለተይሲ ካልእ ይትረፍ እቲ ናይ ሎሚ ነባሪ ከተማ ኣስመራ ክንደይ ሚኢታዊ እዩ ወዲ ኣባት? ንስኹ ንባዕልኹም ናይ ባሓቂ ደቂ ኣባት ዲኹም? እታ ኤርትራ ትብልዋስ ኣይ ትማልንዶ ዝተፈጠረት … ማለተይ ቀድሚ ኣቦሓጉኡ ንኢሳያስ ኤርትራዊ ምኻኖም፡፡
ኣንታ ተዓዘብለይ እባ …. ደቂ ኣባት? ኢሳያስ ኣፈወረቂ ሰለስተ ወለድኡ ኣብ ኤርትራ እዩ፡፡ ኣቦሓጉዘኡ ኣይተ (?) ኣብራሃም ሓጎስ እዮም ካብ ተምቤን ምናልባሽ ናይ ኣሉላ/ሃፄ ዮሃንስ ወተሃደር ኮይኖም ናብ ሓማሴን ኮይዶም፡፡ ነቦይ ኣፈወርቂ ኣብ ፀሎት ወሊዶሞም፡፡ ኢሳያስ ከኣ ኣብ ኣስመራ ተወሊዱ፡፡ ከም ዘመኑ እንተስ ብኽፋእ እንተስ ብቕንዕና ናብ ሰውራ ኤርትራ ተፀምቢሩ፡፡ ሰውራ ዝሓቶም ፖለቲካዊ ብልሕታት/ሽርሓታት ስለዝወነነ ፕሬዝደንት እታ ሃገር ክሳዕ ምኻን በፂሑ፡፡ ኣዴታት ኤርትራ ከኣ ወዲ ኣፎም ብሪ እንዳበላ እንዳዓለላ ዕምበባ እንዳነዝሓ ተቐቢለንኦ፡፡ ህዝቢ ኣስመራ ሰብ ዘይኮነስ መልኣኽ ገይርዎ ሰጊድሉ፡፡
ህዝቢ ኣስመራ ንኢሳያስ ይፍለጦን እንድዩ ግዲ? ዲቕ ኣቢሉ መወለዱ ዓፅመ ስግኡ ይፍልጠ እምበር፡፡ ሰለምንታይ ደኣ 1991 ዓ/ም ኣስመራ ክኣቱ ከሎ ዓጋመ እዩ ኢሉ ተቓውምኡ ወይ ውን ከምቲ ሐዚ ትገብርዎ ዘለኹም ሓሜቱ ዘየስመዐ፡፡ ንፈልጥ እንዲና ግዲ ልዕሊ ክብሩ ክብረት፣ ልዕሊ ጀግንነቱ ጀግንነት፣ ልዕሊ ንፍዓቱ ንፍዓት፣ ልዕሊ መዓርጉ መዓርግ እንዳሸለመ ዶ ኣይኮነን ወዲ ኣፎም ወዲ ኣፎም ዝብል ዝነበረ፡፡
ሎሚ ዳኣ ሞ እንታይ ተረኸበ? ኢሳያስ ምስ ከፈአን ኣብ ንሕንሕ ስልጣን ተበፂሑ ኤርትራ ኣብ ስንፍላል ምስኣተወት ኢሳያስ ዓጋመ ክኸውን ንምታይ ተደሊዩ? እወ ደቂ ኣባት መልሉስልና እስከ? እንታይ ትብሉ ከምቲ መሰረት ዘይብሉን ዘይሰምርን ሕላማዊ መንነትኩም … ኢሳያስ ኣይኮነን ፉሉይ ክኸውን ካብ ዓለም ዝሓመቐ መራሒ፣ በላዒ ሰብ፣ ሓሪዲ፣ ዑቡድ ካብ ሰብ ዝረሓቐ ናብ እንስሳት ዝቐርብ ፉጡር ምስኮነኩም ድዩ ዓጋመ ክኸውን ፈሪድኩምሉ?
ደቂ ኣባት ወፍሪ ምፅራይ መንነት ኤርትራ ክትግብሩ ክንደይ ሰብ ካብ ሓማሴን፣ ስራየ፣ ኣከለጉዛይ ዓጋመ ክበሃል ተሓፅዩ ኣሎ? ኣብ ቀረባ ከም ዝሰማዕኩዎ፤ ኮሎም ደቂ ኣከለ ጉዛይ ዓጋመ እዮም ኢልኩም ወሲንኩም ሰሚዐ፡፡ ስራየ ውን ትውልዲ ዓዶም ዓድዋን ኣኽሱም ዝኾኑ ቡዙሓት ስለዝኾኑ ናይ ደቂ ኣባት ረቓሒ ኣየማልኡን ተባሂሉ ከምዝውሰን ምግማት ይከኣል፡፡ ዓረዛ፣ ማይዲማ፣ ቆሓይን፣ ባርካ ደኣ ሞ ምስ ኣድያቦን መደባይን ወላ ሐዚ ውን ሱጡም ርክብ ሰለዘለዎም ደቂ ኣባት ኣይኮኑን ማለት እዩ? ዓጋመ እንድዮም ሓቀይ? እስከ ገብጥዎ ኣፃሪኹም ክንደይ ሚኢታዊ ደቂ ኣባት ረኺብኩም? ወይ ዕብዳን!
በሉ ሓዙ ፖለቲካኹም ፋሽትታውን መንገዲ ጥፋኣትን እዩ፡፡ ፀገም ኤርትራ ኣይፈለጥኩሞን፡፡ ናበይ ናብ ዓጋመ! ሰሚዕኩም ዶ ደቂ ኣባት! ፀገም ኤርትራ ናብ ባይታ ዘይወርድ፤ ዝፈልይ ዘይብልኩም ፉሉያት ኢና ክትብሉ ኣብ ዕንክሊል ኣቲኹም ተሰጎሙዎ ዘለኹም ፋሽታታዊ ፖለቲካ እዩ፡፡ ህዝቢ ኤርትራ ከም ካልኦት ህዝብታት ቀርኒ ኣፍሪካ ድኻ፣ ብባህላዊ ማሕረስን መጋሰን ዝመሓደር፣ ካብ ድሑር ኣተሃሳስባ ነፃ ዘይወፀ፣ አብ 21 ክ/ዘመን መናእሰይ ኤርትራ ብሰንኪ ኣዕናዊ መንግስቲ ካብ መኣዲ ትምህርቲ ዝረሓቐ፣ ንሓድነት ሃገር ዝጠምር ትካላዊ ኣሰራርሓ ዘይብላ ሃገር ዝውንን ህዝቢ እዩ፡፡ እዚ ኩሉ እንዳሃለወ ዘይማዕሪኡ ጫማ ግበር ተባሂሉ እንሆ ነዚ ኩሉ ሕሰምን መከራን ተቓሊዑ ኣሎ፡፡
ኣይፍልኩምን ደቂ ኣባት! ፀገማት ኤርትራ ዝፍትሑ ናብ ዘይትወፅዎ ነንርስኹም ዘባልዕ ህዝቢ ኤርትራ ዓጋመን ዘይዓጋመን እንዳበልካ ምፍልላይ ዘይኮነ፤ እቲ ተጎልቢብኩም ዘለኹም ኣንጭዋ እንዳሃለኹም ሓርማዝ ክትኮኑ ኣብ ሕልሚ ኣእትዩ ዕብድብድ ዘብለኩም ዘሎ ፋሽሽታዊ ኣረኣእያ ምውጋድ እዩ፡፡ ካብኡ ቐፂልኩም ነቲ ሓራዲ ስርዓት ሓቢርኩም ኣጥፍኡዎ፡፡ ካብ ቀብላውን ሃይማኖታውን ኣተሓሳስባ ውፁ፡፡ ሃገርኩም ናብ ጎዳና ዴሞክራሲ ምርሕዋ፡፡ ቁጠባውን ፖለቲካውን ትካላት ሃገር ኣጣሹ፡፡ ምሰ ገረባብትኹም ሰላም ፍተዉ፡፡
ወደሓንኩም!
***********


text:
1
ዓስቢ መስዋእቲ ህዝቢ ትግራይ
ናይ ሚኒስተራት ሽመት ምርካብ ኣይኮነን!!
ሀ – ሹመት፣ ትግራይን ተፃባእታን
ኣብዚ ዛዚምናዮ ዘለና ወርሒ ሓዱሽ ሽመት ካቢኔ ሚኒስትራት
ተሰይሙ። እቲ ዝበዝሐ ናይ ትምህርቲ ዓቕሚን ብሄራዊ ተዋፅኦን ኣብ ግምት
ዘእተወ ይመስል። ብርግጽ ሊቃውንቲ ትግራይ ኣብ ዓይኒ መረፃ ዝኣተዉ
ኣይመስልን። ደሓን እዚ ዝፍለጡ ውሽጣዊን ግዳማዊን ምኽንያታት ኣለዎ።
ይኹን እምበር ሀዚ‘ውን ብስልጣን ዓብላልነት ምኽንያት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ
ትግራይ ዝንዛሕ ናይ ጸለመ ወፍሪ ጠጠው ክብል እዩ ዝብል እምነት የብለይን።
እዚ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ብሓይሊታት ትምክሕቲ ዝደጋገም ኣብ
ማእኸላይ መንግስትን ማእኸል ሃገርን ባዶ ሰብ እስካብ ዝተርፈና ትግረዋይ
ዓብሊሉና
፤ ትግረዋይ በይኑ ሃፍቲሙ፤ ትግረዋይ ፀቢብ ወዘተ ...ዝብል ሓሳብ
ብዘለዎም ብኣፃብዕቲ ዝቑፀሩ ሰባት ክደጋግምዎ ይስማዕ 'ዩ። ብናተይ እምነት
እዚኣቶም ህወሓትን ህዝቢ ትግራይን እንታይነቶም መምዩ ክርኢ ዘይካኣለ መነፅር
ሕልና ዝተዓደሉ 'ዮም ።
ህዝቢ ትግራይ፣ ሕልሙን ድሌቱን ኣብ ማዕርነት ህዝብታት ዝኣመነ ወለዶ
ንክፍጠር ዝተሓተቶ ትውፊት ዝከፈለ ጥራሕ ዘይኮነስ፣ ነቲ ታሪኻውን ሱር ዝሰደደን
ትምክሕቲ ውን እንተኾነ ኣበርዒኑ ዝቐበረን ፣ንቕሪት ናይ'ዚ ተርእዮ ዳግማይ
ህይወት ንከይዘርእ ምክልኻል፣ ኢትዮጵያዊ ኣተሓሳስብ ንክኾን ታርኡ ዝተፃወተን
ዝፃወትን ዘሎ ህዝቢ ከም ዝኾነ ዝዝንጋዕ ኣይኮነን ።
እንተ እቲ ብሓይልታት ትምክሕቲ ህዝቢ ትግራይን እዚ ስርዓትን ሓደ 'ዮም
ዝብል ፍረጃ በቲ ናቶም እምነት ህዝቢ ትግራይ ካብ ካልኦት ኣሓቱ ህዝብታት
ፅልኢት ክሓድሮ ጌርካ ብምንፃል
እዛ ሃገር ናብ ድሌቶም ክዝውሩዋ ዝኽእልሉ
ባይታ ዝፍጠር እዩ ዝመስሎም። ግን ከንቱ ኣተሓሳስባ እዩ፡ ፍፅም ምስ ድሌት
ህዝቢ ኢትዮጵያ ዝሰማማዕ ዘይኮነ ኣተሓሳስባ። ካሊእስ ይትረፍ እቲ ካብ
ወረቐት ዘይሓልፍ ሕገ መንግስቲ ናይ እዚ ስርዓት ‘ውን እንተኾነ ነዚ ዘፍቅድ
ኮይኑ ኣይተቐርፀን።
ምኽንያት ግና ኣለዎ ። ንፅቡቕ ስለዝሓሰበ ዘይኮነስ ንዘይ ፅቡቕ
ዘሰጉመሉ ፊት ንፊት በዚ ገጢሙ ክኾነሉ ዘይኽእል ምዃኑ ስለ ዝኣመነ
ጥራሕ'ዩ። እዚ 'ውን ካብ'ዚ ዝፍለ ኣይኮነን። በቲ በለ በቲ ብድላዩ መልክዕ
ይምፃእ ህዝቢ ትግራይ፣ ሃገርና ኢትዮጵያ ከም ሃገር ሃገራዊ ክብሪ ክትጎናፀፍ
ዝገብሮ ቃልሲ 'ቲ ዘየቋርፅ መስመር ህዝባውነቱ እዩ። ናይዚ መርኣያ ድማ
2
ህዝብ ትግራይ ነዊሕ ከይከድና እዚ ኣብ ናይ ቀረባ ርሑቕ ዝፈፀሞ ታሪኻዊ
ታሪኽ ንመላእ ህዝቢ ኢትዮጵያ ካብ ዘለዎ ክብሪ ዝምንጩ''ዩ።
ሐዚ 'ውን እዚ ከም ዘለዎ እዩ ዘሎ። ብናይ ውሑዳት ቁፅሪ ተዛረብቲ እዚ
ቋንቋ ዝፍፀም ሕማቕ ተግባር ዝብረዝ ኣይኮነን። እዚ ነዚ ህዝቢ ጓናኡ እዩ።
እቲ ሓቂ እዚ እናሃለወ ነዚ ዘቆናፅብ ግና ሕልፊ ናይ'ዚ ሰናይ ተግባር ንክፍፅም
ዝምለስ በይናዊ ገዛዕዮ ስለዘለዎ ዘይኮነስ ካብ ምንቡሃቕ ዘይሓልፍ ኣብ ነበረ
ዘብቀዐ ሕቡእ ኣጀንዳ ሒዙ ዘይፍትሓዊ መንገዲ ዝመረፀ'ዩ።
ኣይኮነን ግና ነዚ ተግባር ተመንዪ ፅቡቕ ዝኾነ ኢትዮጵያዊ ካሊእ
ዓይነት መልክዕ ዘውፀአሉ ኣይኮነን ። ሕሉፍ ዘበገሶ ናይ ለውጢ ቃልሲ ከም
ዝሓሰቦ ዘይምኻዱ ግና ከም ማንም ኢትዮጵያዊ ዜጋ ተጠቃዒ ኣብ ርእሲ
ምዃኑ ሓለፋ ሽመቱ ነዚ በዚ ኣመላኻኽታ ክሕመ ምብቅዑ ጥራሕ ዩ። ተወሳኺ
ክስገር ዘለዎ ቃልሲ ድማ እዩ ንህዝቢ ትግራይ።
ለ – ናይ ሚኒስትርነት ሹመት ዶ ወይስ ልምዓት?
እዞም ብኣፃብዕቲ ዝቑፀሩ ኣብ ማእኸላይ መንግስቲ ኣብ ሚኒስትርነት
ሽመት ተረቁሖም ዝርከቡ ኣብቲ ሙስሉይ ሃገራዊ ናይ ልምዓት መደባትን ናይ
ወጻኢ ርክባትን ኣብ ዝግበር ምንቅስቓስ ናይ ባዕሎም እጃም ዝህልዎም እኳ
እንተኾነ ከም ክልል ግን ዝርከብ ረብሓ የለን፣ ኣይህልውን‘ውን። እስካብ ህዚ
ከም ዝረኣናዮ ኣይኮነን ብሚኒስትርነት ንመላእ ሃገር ከገልግሉ ተሸይሞምስ እታ
ንህዝቢ ትግራይ ከገልግሉላ ቃለ መሓላ ፈጺሞም ናብ ቤት ምኽሪ (ፓርላማ)
ዘእተወቶም ካርዲ እውን ብዝግባእ ኣይተጠቐሙላን።
ኣብ ሓሙሽተ ዓመት ደጊሞም ክምረጹ ዝምለሱዎ ተዘይኮይኑ በቲ ሕገ
መንግስቲ ዝእዝዞ በቢእዋኑ ናብቲ ዝመረጾም ህዝቢ ከይዶም ሽግሩ
ከመያይጥዎን ክፈትሕሉን ኣይረኣናን። እታ ካርዲ ኣብ ቤት ምኽሪ ካብ
ተቓውሞ ዝመጽእ ነቐፌታ ክከላኸሉላ እምበር ሽግር ህዝቦም ከቃልሑ
ዝርኣናሉ ናይ ቤት ምኽሪ ዘተ የለን። እዚ ድማ ንህዝቢ ትግራይ ድርብ
ክሕደት እዩ፡
ህዝቢ ወኪሉ ናብ ቤት ምኽሪ ዝልእኸካ ወንበር ንምሟቕ ዘይኮነስ ኣብ
ክልላዊን ኣብ ሃገራዊን ቤት ምኽሪ ረብሓ ህዝቢ ክተረጋግፅ እዩ። ኣብ ውሽጢ
ኢ.ህ.ወ.ዴ.ግን ንኢ.ህ.ወ.ደ.ግ ኣቊመን ዘለዋ ውድባትን ዝርከቡ መርሒነት ነዚ
ዝተዓደሉ ኣይኮኑን። እዚ ሐዚ ዝተገበረ ናይ ዕምቆት ተሃድሶ ብዝብል ናይ
3
ሚኒስተርነት ምሻምን ምራድን 'ውን እንተርኢና ደረጃ ምዕባለ ናይቲ ሕማቕ
ተግባሮም ዘንፀባርቕ ድኣ'በር ኣብ ህዝቢ ዘምፅኦ ለውጥጢ ክህሉ እዩ ዝብል
እምነት የብለይን።
ብደረጃ ምዕባለ ዝፍጠር ጭቆና እንተዝግለፅ ግና ንሓቃውነቱ ቅቡል
ምገበርክዎ። ምኽንያቱ እቲ ቅብብል ዝፀንሐ 'ዩ። ዘይፀንሐ ፍፃመ ዝተፈፀመ
የለን። ካብ'ዚ ተበጊሱ ዝመፀ ፍታሕ 'ውን የለን። ኣብ ድኤታን ካሊእን
መሓውራት ዝነበሩ እዮም ሐዚ 'ውን እቲ ስርዓት ሽመት ሚኒስተርነት ሂቡ ነቲ
ዝነበረ ጌጋታት ተፈወሰ ሕማም ኣምሲሉ ዝገልፆ ዘሎ፣፣ ፅቡቕ ዝተሓርሞ ኣብ
ልዕሊኡ ብዝደጋገም ሽግር ብዓል ተሞኩሮ ህዝቢ ምኳኑ ምዝንጋዖም
ከይገረመኒ ኣይተረፈን ።
ወይ ጉሩም ዘይኩሩምትኻስያ ሑፃ እንተትቆርጥመሉ እኮ እዩ። ብዝኾነ
ነዚ ገጂፍ ዜሮ ኢ.ህ.ወ.ደ.ግ ኣወንዚፈ ብጨረፍታ እዞም ንሕሜታ ዘብቅዑና
ተዛረብቲ ትግሪኛ ንህዝቢ ትግራይ ዘለዎም ፋይዳን ፤ ህዝቢ ትግራይ ኣብ
ሊዕሊ እዞም ሰባት ዘለዎ እምነት ምስ እንርኢ ከምቲ ናይ ህዝቢ እምባስነይቲ
ዝገበሮ ውክልናና ኣልዒልና እና ዝበልሉ እዩ ዘሎ። ወዮ ዘልዐለሉ ድኣ የለን
እምበር። “ሎሚ ኣይንገብር ጽባሕ ኣይንገብር፣ ንሕና ኢና መራሕቲ፣ ንሕና
ኢና ንውስን” ዝብል ሕገ መንግስቲ ዝጥሕስን ንዕቐት ዝመልኦን መልሲ
ተዋሂቡዎምስ ህዝቢ ብድሌቱ ውክልንኦም ዝመንጠሎም ሰባት ክውክሉዎ
ተገይሩ ይቕጽል ኣሎ። ኣዚዩ ዘፍርሕ ዝንባለ!
ሐ – ክኸውን ዘለዎ
እዚ ብሃገር ደርጃ ተወሲዱ ዘሎ ስጉምቲ ንህዝቢ ፀገሙ ዝፈትሕ እዩ
ኢልካ ክግለፅ ዝኽእል ካብ ብናይ ድግሪ ኣለሻ እናበልዐ ዘብልዕ ዝነበረ ሰብ
ምሻም ወፃኢ ኣብ ቅንዕና ተሞርኪስካ ብዓቕሚን ብናይ ሕሉፍ ስራሕ
ውፅኢትን ንህዝቡ ብዘለዎ ህዝባውነት ተመዚኑ እንተዝሽየም ፤ ኣብ ክልል
ይኹን ኣብ ሃገር ውፂታዊ ስራሕ ምራኣና።
ውጺኢታዊ ስራሕ ክንብል ከለና ድማ ከምቲ እስካብ ሀዚ ብካድረታት
ዓመት ዓመት ዝድርደር ናይ ሓሶት ጸብፃብ ዘይኮነስ ብነፃ ዝኾነ ሙያዊ ኣካል
ብዝግምገም ጭቡጥ ውጺኢት ክኸውን ኣለዎ ማለትና እዩ። ብዚ ኣገባብ
ዝተሾመ ሰብ ድማ እቲ ዝተቐመጠ ሃገራዊ ልምዓትን ሽቶን ከምዘለዎ ኮይኑ
እቲ ዝመርሖ ቤት ፅሕፈት ዝሓዞም ትልሚታት ኣብ እዋኑ ብምግምጋም
ክቕጽል ወይ ክወርድ እንተዝግበር ልምዓት ምሰለጠ።
4
ህወሓት ካብ ህዝቢ ትግራይ ወፃኢ ሂወት ዘይብሉ ውድብ ምዃኑ ማንም
ዝፈልጦ ሓቂ 'ዩ ክባሃል ይስማዕ 'ዩ። እዚ ግን ሓቃውነት ዘየብሉ ጎናናዪ ሓሳብ
ምበልኩ ብወገነይ። ህይወት ህወሓት ኮነ ኣጋር ውድባት ኢህወደግ ኣብ
ነኒባዕሎም ተመርኮሰ ህላወ እዩ ዘለዎም። ካብ ህዝቢ ወፃኢ ይንበር ዶ
ኣይንበርን ሓደ ነገር ኮይኑ ሐዚ ኣብ ሃገርና ዘሎ ኩነታት ነዚ እዩ ዘንፀባርቕ።
ካብ ብኣፍ ብተግባር ተረዲኡን ውሽጣዊ ሕማሙ ብምፍታሕን ናይ ዝወከሎ
ህዝቢ ረብሓ ከረጋግፅ ብዝተዓፃፀፈ ኣገባብ ክሰርሕ ተስፋ ንገብር።
ሎሚ ሚንስትርነት ዘይኮነ ዘድሊየናስ ልምዓት ክልልና ኣቀላጢፉ ህዝብና
ካብ ድኽነትን፣ ረድኤት እኽሊ፣ ልመናን ስደትን ሓራ ኣውጺኡ ወለዶ ዘድሕን
ስራሕ ክስራሕ ጥራይ እዩ ዘድሊ። ካውኡ ዘይንእስ ድማ ንህዝቢ ዝሰምዕን
ተሓታቲነት ዘለዎ ዴምክራሲያዊ ስርዓትን ዝፈጥር መንግስቲ የድሊየና ኣሎ።
ካብ ድኽነት፣ ረድኤት፣ ልመናን ስደትን ናፃ ዝኾነ ህዝቢ ኣብ ዝህልወና፣
ብኢዱስትሪ፣ ሕርሻ፣ ብትምህርቲ፣ ሳይንስን ቴክኖሎጂን ዝተሃነጸት ክልል
እንትንውንን ንዕዳጋ እምበር ንጽልኢን ዘርኢ ምጥፋእን ዝመጽአና ናይ ደገን
ውሽጢን ጸላኢ ኣይህልወናን። ብሃገር ደረጃ እውን ከምኡ። በቲ በለ በቲ
ህዝብና ለውጢ ይደሊ ኣሎ። መሞቲኻ ደኣ ይሎምናታ እምበር ናይ መሪሕነት
ለውጢስ የድሊ እዩ። ምሕዳስ ማለት ግን ሰብ ምቕያር ጥራይ‘ውን ኣይኮነን።
ብኣመራርሓ ክእለቶም ማርሽ ቐይሮም ናብ ዝቕጽል ብርኪ ዕቤትን
ኣተሓሳስብና ዝወስዱና መራሕቲ ማለትና እዩ። እቲ ዘሎ ወድዓዊ ኩነታት
ዝርድኡን ናይ ሓዊ ምጥፋእ ስራሕ ዘይኮነስ ስትራቴጂካዊ ኣተሓሳስባ ዝተዓጠቐ
መሪሕነት ክመጽእ ምእንቲ መሰረታዊ ለውጢ እዩ ህዝቢ ዝሓትት ዘሎ፡
ከምቲ ዝረኣናዮ ትምክሕተኛታት ኣብ ብኣዴን መሺጉ ዘሎ ፅግዕተኛ
ሓይሊ ከም መፈጸሚ ተጠቒሞም ህዝብና ከም ህዝቢ ከጥፍኡዎ (genocide)
ፈቲኖም እዮም እሞ ድማ ተሓታቲ ኣካል ዘይብሉ! እዚ ከይድገም ብፖለቲካዊ
መዳይ ተዘይተሰሪሑዎ ብወታደር ሓሊኻ ኣይኸውንን።
መ – ኣብ መወዳእታ
ሎሚ‘ውን መመሊስካ ምዝኽኻር ዘድሊዮ ጉዳይ ኣሎ። ኣብ ክልል ይኹን
ሃገራዊ ቤት ምኽሪታት ተመሪጾም ዘገልግሉ ዘለዉ ዝተኸበሩ ተመረጽቲ
ህዝቢ‘ውን እቶም ዝስዕቡ ጉዳያት ቐንዲ ጠመተ ክገብሩሎም ይግባእ:-
5
1. ወግሐ ጸብሐ ገና ብዘይተጨበጠ ዓወት ካብ ምጉያል ኩነታት ትሕተ
ልምዓት ክልልና ተረዲእኻ ንክልል ይኹን ንፌደራል መንግስቲ ዝገበአና
ምሕታት። ብኣዴን ኣብ ኩሉ መዳይ ንክልሎም ኣድላዪ ዘበለ ረብሓ ካብ
ፌደራል መንግስቲ ንምውሳድ ይቀላጠፉ።
ንኣብነት ካብ ሽረ ናብ ሑሙራ ዝዝርጋሕ መስመር ባብሩ ንዛ ሃገር
ዝበለጸ ኢኮኖሚያዊ ረብሓ ዘምጽእ እንዳሃለወ ናይ ባቡር ሃዲድ ካብ ባህር ዳር
ናብ ፍኖተ ሰላም ንኽዝርጋሕ እንተእምኑ መመሓደርቲ ትግራይ ክሓቱን
ቕድሚያ ክወሃቦ ዝግብኦ መስመር ከምዝኾነ ብመጽናዕቲ ከረድኡን እናተገብአ
ኣይተገበረን። ሀዚውን ኣይመስየን።
ብተመሳሳሊ ህዝቢ ኣምሓራ ኣብ ካልኦት ክልላት እንትፈናቐል እውን
እስካብ ፓርላማ ብምውሳድ መዛረቢ ኣጀንዳ ገይሮምሉ ፍታሕ እውን
ረኺቦምሉ እዮም። ህዝቢ ትግራይ ካብ ክልል ኣምሓራ እንትስጎግ፣ እንት
ዝረፍን እንትቕተልን ዘእወየሉ ውድብ፣ መንግስቲ ወይውን ተመራጺ ኣይነበረን
ተገፊዑ ንዓመታት ርሂጹ ዘፍረዮ ሃፍቲ ተዘሪኡ እናሃለወ ዘራይ ብምስኣኑ ነቢዑ
እዩ ተሪፉ።
2. ኣብ ገጠራትን ከተማታትን ዘሎ ናይ ማይ ሽግር ድሕሪ 26 ዓመታት
ክህልው ዘይነበሮም ስለዝኾኑ ቑልጡፍ ምላሽ የድሊዮም። ባጀት የለን ዝብል
መራሒ እንተሃሊዩ ዋጋ ናይተን ንሰበ ስልጣን ዝዕደጋ ዘለዋ V-8 መኻይንን
ኣብ ካሊእ ዝግበር ዘሎ ብኽነትን ምስ ናይ ማይ ኣድላይነትን ቐዳምነትን
የመዛዝን።
3. ኣብ ከተማታትን ገጠራትን ዘሎ ስራሕ ስእነት ኣዚዩ ዘተሓሳስብን
ሓደገኛን እዩ። ኩሉ ዝጸልመቶ መንእሰይ ንኹሉ ዓይነት እከይ ተግባር
ዝተቓልዐ ስለዝኾነ ብገንኡ ፍታሕ የድሊዮ ኣሎ።
4. ካብ ገጠር ናብ ከተማን ናብ ስደትን ዝግበር ዘሎ ዋሕዚ መንእሰይ
ሃገር ዘፍርስን ዘጽንትን እዩ። በረኻ ከይዱ ንሱዳን ብውሕጅ ዝኸይድ ወርቂ
ዝሓፍስ መንእሰይ ካብ ምእሳር ንርእሱ ስራሕ ስለዝፈጠረ ንኢድካ ሰሪሑ ግብሪ
ዝኸፍለሉ ስርዓት ምምችቻው ናይ ለባም መንግስቲ ተግባር እዩ። ወዮ ናይ
ወፃኢ በዓል ሃፍቲ ንኽመጽኡና‘ኳ ኤምባሲ ከፊትና እናለመና ንውዕል ኣለና
ዝባሃል ዘሎ።
6
5. ኣብ ዶብ ኤርትራ ዝርከብ ህዝብና ዘለዎ ኸቢድ ናይ ጸጥታ ሽግርን
ናይ ልምዓት መማረጺ ዘይምህላውን ሪኢኻ ከምዘይረኣኻ፣ ናሰማዕኻ ከም
ዘይሰማዕኻ ዝሕለፍ ጉዳይ ኣይኮነን። ትግራይ ናይ መላእ ሃገር ኲናትን ዘሰክፍ
ናይ ፀጥታ ኩነታትን ተሳኪሚት ኮይና ትነብር ስለዘላ ፌደራል መንግስቲ ንዛ
ኽልል ንበይና ኣሰኪሙዋ ዘሎ ዘቐንዙው ሃገራዊ ሓላፍነት ብፂሒቱ ክወስድ
ዘይሕተተሉ ፖለቲካዊ ወይ’ውን ሕጋዊ ምኽንያት ኣይረአየናን።
እዚ ንዝሓለፉ 18 ዓመታት ኣብ ክልልና ዓሪፉ ዘሎ ኸቢድ ተፅዕኖ
ፌደራል መንግስቲ ብኣግባቡ ክግምግሞን ንቲ ኣብ ዶብ ዝነብር ህዝቢና ግቡእ
ተወሳኺ ናይ ልምዓት ሓገዝ ክገብረሉ ገዛኢ ውድብ ክልልናን ተመረፅቲ
ሃገራዊ ቤት ምኽሪን ኣብ ኣደባባይ ክሓትቱሉ ይግባእ። ተዘይኮይኑ ዘይንስከፍ
ዜጋታት ክንሓትት ክንግደድ ኢና።
6. ስእነት ሰናይ ምምሕዳርን ፍትሕን ዘይምህላው ውዒሉ ሓዲሩ ሓደጋ
ከምዘለዎ ተረዲእኻ ዘላቒ ፍታሕ ንምሃብ ምንቅስቓስ ክግበር ይግባእ፡ ካብኡ
ሓሊፉ ህዝቢ ትግራይ ትዕግስቱ ተጸንቂቑ ከም ጋሻ ውሕጅ ጸራሪጉ ከሰናብቶም
ከም ዝኽእል መራሕቲ ህወሓት ይፈልጡ እኳ እንተኾኑ ክርስዕዎ የብሎምን።
7. ኣብ ብኽነት ንብረትን ገንዘብን ህዝቢ ሱር ዝሰደደ ግዕዝይና
እንዳረኣኻ ተሸፋፊንካ ምኻድ ሃገርን ክልልናን ንሓደጋ ከም ዘቃልዕ ተረዲእኻ
ተሓታትነት ክህሉ ግቡእ ስራሕ ምስራሕ። ኣብ ክልልና ዘሎ ናይ
ኢንቨስትመንት ክፍተት፣ ብፍላይ ድማ ንደቂ ዓዲ ዘተሓሳስብ ስለዝኾነ ክዕረ
ይግበኦ።
8. መራኸቢ ሓፋሽ ንህዝቢ ውግንና ዘይምህላወን ከቢድ ጸገም ኮይኑ
ዝቕጽል ዘሎ ጉዳይ እዩ። ኣብ መራኸቢ ሓፋሽ ዘሎ ናይ ሙያ፣ ስርዓትን
ነፃነትን ክፍተት ሰፊሕ ኮይኑ ናይ ህዝቢ ሽግርን ናይ መንግስቲ ኣሰራርሓ
ድኽመት ኣብ ምቅላሕ ኣዚየን ድኹማት እየን። ከምቲ ኩሉ ዝፈልጦ
ሚዲያታትና ንመንግስቲ ከሞግሳ፣ ደርፊ ከድርፋን ናይ ኣውሮፓ ኩዕሶ
ከመሓላልፋን እየን ዝውዕላ። ህዝብና ካብ ክልል ኣምሓራ ዝተባረረሉ
መዓልቲ‘ኳስ ደርፊ ከድርፋ ምምሳየን ርኢና ጉሂና ኢና። መራኸቢ ሓፋሽ ናይ
ህዝቢ እምበር ናይ መንግስቲ ዘይምዃነን ተረዲእኻ ተመረጽቲ ህዝቢ ኣብዚ
መዳይ ሱር ነቀል ለውጢ ንኽመጽእ ጻዕሪ ክገብሩ ይግባእ።
9. ስርዓት ዴሞክራሲ ምጉልባት። ብርግጽ ንርእሱ ዴሞክራሲያዊ
ኣመለኻኽታ ዘማዕበለ መሪሕነትን ወከልቲ ህዝቢን ኣብ ዘይለሉ ኩነታት እዙይ
7
ከመይ ይከኣል ዝብል ምርምር ዘድሊዮ ሕቶ እዩ። ብዝኾነ ኣብ ኩሎም
ተዋሳእቲ ፖለቲካን ብሓፈሽኡ‘ውን ኣብ ሕብረተሰብና ዴሞክራሲያዊ
ኣተሓሳስብ እስካብ ዝነግስ ፍሉይ ሓላፍነት ተሰኪሙ ዘሎ መንግስቲን ናይ
ህዝቢ ተመረፅቲን ልዕልና ሕጊ ንምርግጋፅ ሕገ መንግስታዊ ግዴታ ኣለዎም።
10. ምስ ክልል ኣምሓራ ዘሎ ናይ ዶባት ምስሕሓብ ፍትሓዊን ጥቕሚ
ህዝቢ ኣሕሊፉ ብዘይህብ ኣገባብ ክፍታሕ ጊዜ ዘይወሃቦ ጉዳይ እዩ።
11. ምትሕውዋስ ውድባዊን መንግስታዊን ኣሰራርሓን ከቢድ ሽግር ኮይኑ
ዝቕጽል ዘሎ ጉዳይ እዩ። እዚ ሕገ መንግስታዊ ጥሕሰት ካብ ምዃን ሓሊፉ
ንግዕዝይና ገፊሕ ማዕፆ ዝኸፈተ እዩ። ተወከልቲ ህዝቢ ንዞም ክልተ ግና ድማ
ሓደ ዝኾኑ ኣካላት ብኣሰራርሓ ክፈትሑዎም ይግባእ።
ሎሚ ኣብ ሃገርና ኣብ ልዕሊ ኩሎም ብሄር ብሄረሰባት ሃገርና ኣነጻጺሩ
ዘሎ ሓደጋ ብፍላይ ድማ ብፍሉይ ናብ ህዝቢ ትግራይ ዘነጻጸረ ንዓሌታዊ
ህልቂት ዝዕድም ደወል ከም ተወለድቲ ናይቲ ብሄር ብዛዕባ ብሄርካ ጥራይ
ጸቒትካ ክትዛረብን ክትሕለቕን ዘገድድ እኳ እንተኾነ ደድሕሪ ዝጸደፉ
ክትጸድፍ ምጉያይ ግን ታሪኽና ስለ ዘይኮነ ዳኣ እምበር ሰላም፡ ፍትሒ
ዴሞክራሲ፡ ማዕርነት ሓሪምዎ ምህላዉ ከይኣኽሎ ብኸምኡ ዝበሉ ውጹዓት
ካልእ በትሪ ዝሽንጎጎሉ ዘሎ ህዝቢ ትግራይ ዘይጽንቀቕ ዓቕሊ የብሉን፡
ምኽንያቱ ንኹሉ ደረት ስለ ዘለዎ፡
ዓስቢ መስዋእቲ ህዝቢ ትግራይ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ናይ ሚኒስትርነት
ሽመት ምርካብ ዘይኮነስ፡ ካብ ድኽነትን ረዲኤት እኽሊን ልመናን ዘናግፍ
ልምዓትን ሰናይ ምምሕዳርን ፍትሕን ጋህዲ ክገብር ዝኽእል ኣብ ክንዲ ኣብ
ልመናን ትኳቦን ኣብ ጻዕሩ ኣብ ራሃጹ ዝኣምን፡ ሃፍቲ ሃገር ንኩሎም ብሄራት
ብማዕረ ምምርቓሕ ዝኽእል ናይ ህዝቢ ተገዛኢ ዝኾነ ስርዓት እዩ ዘድልዮ
ዘሎ።


text:
መጽሓፍ ቅዱስ በዴል—ንዝሓሸ ምርዳእ መጽሓፍ ቅዱስ ንእሽቶ ስጕሚ
ብ1627 እንግሊዛዊ ኻህን ዊልያም በዴል ናብ ኣይርላንድ ምስ ከደ፡ በቲ ኣብኡ ዝጸንሖ ዅነታት ደንጸዎ። እዛ ብኣመንቲ ካቶሊክ እተዓብለለት ሃገር፡ በታ ብሰዓብቲ ፕሮተስታንት ዝቘመት ሃገረ ብሪጣንያ ትግዛእ ነበረት። ኣብቲ ግዜ እቲ፡ ተሓድሶ ፕሮተስታንት ንመጽሓፍ ቅዱስ ኣብ መላእ ኤውሮጳ ናብ ዚርከብ ቋንቋታት ተርጒሞምዎ ነበሩ። እንተዀነ ግና፡ ናብ ቋንቋ ኣይርላንድ ኪትርጕም ዝተገደሰ ዝዀነ ይኹን ሰብ ኣይነበረን።
በዴል፡ ህዝቢ ኣይርላንድ፡ “ቋንቋ እንግሊዝኛ ብዘይ ምፍላጦም ጥራይ ዕሽሽ ኪብሃሉ ግቡእ ከም ዘይኰነ” ይኣምን ነበረ። ስለዚ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብቛንቋ ኣይርላንድ ኬዳሉ ኣንቀደ። ይኹን እምበር፡ ብፍላይ ካብ ሰዓብቲ ፕሮተስታንት ሓያል ምጽራር ኣጋጠሞ። ስለምንታይ፧
ቋንቋ ኣይርላንድ ንኸይዝውተር እተላዕለ ተቓውሞ
በዴል ቋንቋ ኣይርላንድ ንኺምሃር ስርሐይ ኢሉ ተተሓሓዞ። ሓለቓ እቲ ኣብ ዱብሊን ዝነበረ ኮሌጅ ስላሴ ኣብ ዝነበረሉ ግዜን ጸኒሑ ኣቡን ኪልሞረ ምስ ኰነን፡ ተመሃሮኡ ቛንቋ ኣይርላንድ ኪምሃሩ የተባብዕ ነበረ። ከም ሓቂ እኳ ደኣስ፡ ናይ ዓዲ እንግሊዝ ንግስቲ ኤልሳቤጥ ቀዳማዊት ንኮሌጅ ስላሴ ዝመስረተቶ፡ ንተገዛእታ መልእኽቲ መጽሓፍ ቅዱስ ብቛንቋ ኣዴኦም ኪምህሩ ዚኽእሉ ኣገልገልቲ ንምፍራይ እዩ ነይሩ። በዴል ድማ ነዚ ንምግባር እዩ ዚጽዕር ነይሩ።
ናብ ሰበኻ ኣቡን ኪልሞረ ዚመጹ ዝነበሩ መብዛሕትኦም ሰባት፡ ቋንቋ ኣይርላንድ ዚዛረቡ እዮም ነይሮም። ስለዚ ድማ በዴል፡ ቋንቋ ኣይርላንድ ዚዛረቡ ኣገልገልቲ ግድን ኪህልዉ ኸም ዘለዎም ተማሕጸነ። እዚ ምሕጽንታ እዚ ዘቕረበ ድማ ምስቲ ሃዋርያ ጳውሎስ ኣብ 1 ቈረንቶስ 14:19፡ “ንኻልኦት እውን ብኣፍ ምእንቲ ኽምህርሲ፡ ኣብ ጉባኤ እልፊ ቓላት ብቛንቋታት [ብዘይርዳእ ቋንቋ] ካብ ዝዛረብ፡ ሓሙሽተ ቓላት ብኣእምሮ ኽዛረብ እደሊ ኣለኹ” ብምባል እተዛረቦ ቓላት ብምስምማዕ እዩ።
እንተዀነ ግና፡ እቶም ኣዝዮም ጸለውቲ ዝነበሩ ሰበ ስልጣን ደው ኬብልዎ ዚከኣሎም ጸዓሩ። ብመሰረት ጸሓፍቲ ታሪኽ፡ ገሊኦም ሰባት ቋንቋ ኣይርላንድ ምዝውታር “ንሃገረ ብሪጣንያ ኣስጋኢ” ምዃኑ ኺገልጹ ኸለዉ፡ ካልኦት ድማ “ኣንጻር ረብሓታት መንግስቲ” ኸም ዝዀነ ይዛረቡ ነበሩ። ገሊኦም ሰባት ከኣ ብሪጣንያ ንረብሓኣ ኢላ፡ ቋንቋ ኣይርላንድ ከም ዘይፍለጥ ትገብር ዘላ ዀይኑ ተሰምዖም። ከም ሓቂ እኳ ደኣስ፡ ኣየርላንዳውያን ቋንቋኦምን ባህሎምን ሓዲጎም፡ ቋንቋ እንግሊዝኛ ኺምሃሩ፡ ኣካይዳን ልምድታትን እንግሊዛውያን ከኣ ኪስዕቡ ዚድንግግ ሕጊ ወጺኡ ነበረ።
ፕሮጀክት ትርጉም መጽሓፍ ቅዱስ በዴል
በዴል በዚ ምልካዊ ኣረኣእያ እዚ ኣይተዓግተን። ኣብ መጀመርታ 1630ታት፡ ነቲ ብቛንቋ እንግሊዝኛ ዝነበረ መጽሓፍ ቅዱስ (ናይ 1611 ኪንግ ጀምስ ቨርሽን) ናብ ቋንቋ ኣይርላንድ ኪትርጕም ጀመረ። ብእተኻእለ መጠን፡ ብዙሓት ሰባት ዚርድእዎ መጽሓፍ ቅዱስ ኪሓትም እዩ ዚደሊ ነይሩ። በዴል፡ መጽሓፍ ቅዱስ ድኻታት ኪርድኦም ብዘይክእል ቋንቋ ተሓቲሙ እንተ ተሪፉ፡ ነታ ናብ ናይ ዘለኣለም ህይወት እትመርሕ መገዲ ኻብ ቅዱሳት ጽሑፋት ኪረኽብዋ ዘይክእሉ ዀይኑ ተሰምዖ።—ዮሃንስ 17:3።
ነዚ ዘስተውዓለ ግና በዴል ጥራይ ኣይነበረን። ኣስታት 30 ዓመት ኣቐዲሙ፡ ዊልያም ዳንኤል ዝስሙ ኣቡን፡ ዝዀነ ሰብ ብዘይፈልጦ ቛንቋ እተዳለወ መጽሓፍ ቅዱስ ተጠቒሙ፡ መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ከም ዚምህር ኪፈልጥ ክሳዕ ክንደይ ከቢድ ምዃኑ ኣስተውዒሉ ነበረ። ዳንኤል ነቲ ናይ ክርስትያን ቅዱሳት ጽሑፋት ግሪኽኛ ናብ ቋንቋ ኣይርላንድ ተርጒምዎ ነይሩ እዩ። ስለዚ ድማ፡ በዴል ንቕዱሳት ጽሑፋት እብራይስጢ ናይ ምትርጓም ዕዮ ጀመረ። እቲ ‘መጽሓፍ ቅዱስ በዴል’ ተባሂሉ ዚፍለጥ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ነቲ ናቱ ትርጉምን ነቲ ኣቐዲሙ ብዊልያም ዳንኤል እተዳለወ ትርጉምን ዜጠቓለለ እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ በዴል፡ እቲ ብቛንቋ ኣይርላንድ ንመጀመርታ ግዜ እተዳለወ ምሉእ መጽሓፍ ቅዱስ እዩ፣ ን300 ዓመት ዚኣክል ድማ ብቛንቋ ኣይርላንድ እተተርጐመ እንኮ መጽሓፍ ቅዱስ እዩ ነይሩ።
በዴል ካብ ቋንቋ እንግሊዝኛ ናብ ቋንቋ ኣይርላንድ ንምትርጓም ዚሕግዝዎ ኽልተ ደቀባት ተዛረብቲ ቛንቋ ኣይርላንድ ረኸበ። ኣብ ዕዮኦም ብዙሕ ምስ ሰጐሙ፡ በዴልን ሓደ ወይ ክልተ ዝዀኑ እሙናት ሓገዝቱን ኰይኖም ንነፍሲ ወከፍ ቍጽሪ ብልዑል ጥንቃቐ ይምርምርዎን ይኽልስዎን ነበሩ። ነቲ ስዊዘርላንዳዊ ምሁር ስነ ሃይማኖት ዝዀነ ጆቫኒ ዲዮዳቲ ብቛንቋ ጥልያን ዘዳለዎ ትርጉምን ናይ ግሪኽኛ ትርጉም ሰብዓ ሊቃናትን ነቲ ኽቡር ጥንታዊ ኢደ ጽሑፍ መጽሓፍ ቅዱስ እብራይስጥን ከም መወከሲ ይጥቀምሉ ነበሩ።
እቶም ጕጅለ ንመሪሕነት ተርጐምቲ ኪንግ ጀምስ ቨርሽን ብምስዓብ፡ (መብዛሕትኦም በዴል ብኣካል ዚፈልጦም ነይሩ ኪኸውን ዚኽእል) ኣብ እተፈላለየ ቦታታት መጽሓፍ ቅዱሶም ንብሕታዊ ስም ኣምላኽ ኣእተውዎ። ንኣብነት፡ ኣብ ዘጸኣት 6:3 ንስም ኣምላኽ “ኤሆቫህ” ኢሎም ተርጒሞምዎ ኣለዉ። እቲ በዅሪ ኢደ ጽሑፍ በዴል፡ ኣብ ቤተ መጻሕፍቲ ማርሽ፡ ዱብሊን፡ ኣይርላንድ ተዓቂቡ ይርከብ።—ነታ “በዴል ተዘከረን ኣፍልጦ ተዋህበሉን” እትብል ሳጹን ርአ።
ኣብ መወዳእታ ተሓትመ
በዴል ንፕሮጀክቱ ኣብ ከባቢ 1640 ኣቢሉ ዛዘሞ። ይኹን እምበር፡ ብኡንብኡ ኼሕትሞ ኣይከኣለን። ስለምንታይ፧ ቅድም ቀዳድም፡ ዘየቋርጽ ምጽራር ገና የጋጥሞ ነበረ። ነቐፍቲ ድማ ብትርጉሙ ኺጠራጠር ትጽቢት ብምግባር፡ ነቲ ምስኡ ዀይኑ ዚዓዪ ዝነበረ ቐንዲ ተርጓሚ የቋናጽብዎ ነበሩ። ተንኰል ብምእላም እውን ኣእሰርዎ። እዚ ኸይኣክል፡ ብ1641 ኣንጻር ብሪጣንያ ኣብ እተገብረ ዕልዋ፡ ደማውን መሪርን ውግእ ተላዕለ። ሽሕ እኳ መበቈሉ ብሪጣንያዊ እንተ ነበረ፡ እቶም ኣብቲ ኸባቢ ዝነበሩ ህዝቢ ኣይርላንድ፡ ንዕኦም ዝነበሮ ልባዊ ሓልዮት ስለ እተገንዘቡ፡ ንእተወሰነ ግዜ ኣዕቈብዎ። ኣብ መወዳእታኡ ግና፡ በቶም ወተሃደራት ዕልዋ ተታሒዙ፡ ኣብ ትሕቲ ሕማቕ ኵነታት ተኣስረ። ብሰንኪ እዚ ሕማቕ ኣተሓሕዛ እዚ ድማ ብ1642 ሞተ። እቲ ዜሕዝን ግና፡ ትርጉማቱ ተሓቲሙ ኺርእዮ እውን ኣይበቕዐን።
በዴል፡ ቤቱ ምስ ተጐርጐረን ምስ ዓነወን፡ ትርጉማቱ ምሉእ ብምሉእ ዳርጋ ጠፊኡ ነበረ። ሳላ ናይ ቀረባ ዓርኩ ግና ኵሉ እቲ እተተርጐመ ጽሑፋቱ ደሓነ። ድሕሪ ግዜ፡ እዚ ጽሑፋት እዚ፡ ኣብ ኢድ እቲ ጸኒሑ ናይ ኣርማግ ሊቀ ጳጳሳት ዝዀነን ኣብ ቤተ ክርስትያን ኣይርላንድ ልዑል ስልጣን ዝነበሮን ናርሲሱስ ማርሽ ኣተወ። ካብ ተመራማሪ ስነ ፍልጠት ሮበርት ቦይል፡ ገንዘባዊ ሓገዝ ምስ ረኸበ ድማ ኣብ 1685 ብትብዓት ንመጽሓፍ ቅዱስ በዴል ኣሕተሞ።
ንእሽቶ ግናኸ ኣገዳሲ ስጕምቲ
መጽሓፍ ቅዱስ በዴል ዓለምለኻዊ ተቐባልነት ኣይረኸበን። ይኹን እምበር፡ ኣብ ኣይርላንድ ጥራይ ዘይኰነስ ኣብ ስኮትላንድን ኣብ ብዙሕ ካልእ ቦታታትን ንዚነብሩ ሰባት፡ ንመጽሓፍ ቅዱስ ብዝበለጸ ኺርድእዎ ዚሕግዝ ንእሽቶ ግናኸ ኣገዳሲ ስጕሚ እዩ ነይሩ። ሕጂ፡ ቃል ኣምላኽ ብቛንቋ ኣዲኦም ብምንባብ፡ መንፈሳዊ ነገራት ኪረኽቡ ይኽእሉ እዮም።—ማቴዎስ 5:3, 6።
“መጽሓፍ ቅዱስ በዴል ከነንብብ ከለና ቓላት መጽሓፍ ቅዱስ ብቛንቋ ኣዴና ኢና እንሰምዖ። እዚ ኣገዳሲ ንዋት እዚ፡ ንዓይን ንስድራ ቤተይን ነቲ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ዚርከብ ዜደንቕ ሓቅታት ንኽንፈልጦ መገዲ ኸፊቱልና እዩ”
መጽሓፍ ቅዱስ በዴል፡ ነቶም ኣብዚ ግዜና ዘለዉ ኣፍቀርቲ ሓቂ እውን ከይተረፈ፡ እቲ ዜድልዮም መንፈሳዊ ነገራት ኪረኽቡ ይሕግዞም ኣሎ። ሓደ ኣብ ቀረባ ግዜ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ ከም ዚምህር እተማህረ ተዛራቢ ቛንቋ ኣይርላንድ፡ “መጽሓፍ ቅዱስ በዴል ከነንብብ ከለና ቓላት መጽሓፍ ቅዱስ ብቛንቋ ኣዴና ኢና እንሰምዖ። እዚ ኣገዳሲ ንዋት እዚ፡ ንዓይን ንስድራ ቤተይን ነቲ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ዚርከብ ዜደንቕ ሓቅታት ንኽንፈልጦ መገዲ ኸፊቱልና እዩ” በለ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ነቲ “ቕዱስ ቃል ኣምላኽ” ንምትርጓም ሕድሪ እተዋህቦም—ሮሜ 3:2
ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኣብ ዝሓለፈ ዘመን እተፈላለየ ትርጉማት መጽሓፍ ቅዱስ ኪጥቀሙሉ ጸኒሖም እዮም። ብዘመናዊ ቛንቋ እንግሊዝኛን ብኻልእ ቋንቋታትን ናይ ገዛእ ርእሶም ሓድሽ ትርጉም መጽሓፍ ቅዱስ ኬዳልዉ ዘድለዮም ደኣ ስለምንታይ እዩ፧


text:
ግምቢ ዘብዐኛ ጥቅምቲ 2013
መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ መልእኽቲ ሒዙ ኣሎ፧
መጽሓፍ ቅዱስ ብኸመይ ከም ዝመጻእናን ኣምላኽ ብመሲሕ ኣቢሉ ንደቂ ሰብ ንምድሓን እንታይ መሰናድዎ ኸም ዝገበረን ይገልጸልና።
መጽሓፍ ቅዱስ ኬገድሰካ ዘለዎ ስለምንታይ እዩ፧
መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ ኣምላኽ ዚገልጽ መጽሓፍ ጥራይ ዘይኰነስ፡ ካብ ኣምላኽ ዝመጸ መጽሓፍ ምዃኑ እውን ባዕሉ ይነግረና እዩ። ካብኡ እንታይ ክትመሃር ትኽእል፧
ከመይ ኢልና ኢና መጺእና፧
እታ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ መጀመርታ እትርከብ መጽሓፍ፡ ማለት ዘፍጥረት፡ ዩኒቨርስ ብኸመይ ከም ዝመጸ፡ ብሒደት ቃላት ገሊጻቶ ኣላ። ካብ ዘፍጥረት እንታይ ካልእ ትምህርቲ ኢና ኽንረክብ እንኽእል፧
ኣምላኽ ንደቂ ሰብ ንምድሓን መሰናድዎ ገበረ
ኣብቲ ኣምላኽ ንኣብርሃም ዚኣተወሉ መብጽዓ እቲ መሲሕ ግደ ዝነበሮ ብኸመይ እዩ፧ ኣምላኽ ንደቂ ሰብ ካብ ሕማምን ስቓይን ሞትን ብኸመይ ሓራ ኸም ዜውጽኦም ርአ
‘ንመሲሕ ረኺብናዮ’
መብዛሕትኦም ሰባት የሱስ እቲ ብትንቢት እተነግረሉ መሲሕ ከም ዝዀነ ይኣምኑ እዮም። ገሊኣቶም ግና ኣይኣምኑን እዮም። መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ እዚ እንታይ ከም ዚብል መርምር።
ንዅሎም ደቂ ሰብ ዚኸውን ብስራት
እቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ፡ ኣምላኽ ንደቂ ሰብ ዘለዎ መልእኽቲ፡ ንሕጅን ንዚመጽእን ዚጠቕመካ ብኸመይ እዩ፧
ድሕሪ ፍትሕ ንቕድሚት ምስጓም
ዳርጋ ኵሎም እተፋትሑ ሰባት፡ ድሕሪ ፍትሕ ዘሎ ናብራ ህይወት፡ ካብቲ እተጸበይዎ ንላዕሊ ኣጸጋሚ ኸም ዝዀነ እዩ ዚስምዖም። እቲ መጽሓፍ ቅዱስ ዝህቦ ግብራዊ ምኽሪ፡ ነዚ ብዓወት ንኽትሰግሮ ኺሕግዘካ ይኽእል እዩ።
‘የሆዋ ብናጻ ይቕረ በለልኩም’
ኣምላኽ ንእተነስሑ ሓጥኣን ብፍታው ይቕረ ይብለሎም። እዚኸ ነቲ ምስ ሰባት ዘሎና ርክብ ብኸመይ ኪጸልዎ ይግባእ፧ ይቕረ ምባል ኣዝዩ ኣገዳሲ ዝዀነ ስለምታይ እዩ፧
“ሓያሎ ሰባት ጸልኡኒ”
ሓደ ዓመጸኛ ዝነበረ ሰብ መጽሓፍ ቅዱስ ምስ ኣጽንዐ ብኸመይ ከም እተቐየረ ርአ።
ሕብሪ ብኸመይ ይጸልወካ፧
ሕብሪ ኣብ ስምዒት ሰባት ጽልዋ ኼሕድር ይኽእል እዩ። ሰለስተ ሕብርን ብኸመይ ኪጸልወካ ኸም ዚኽእልን ርአ።
መልሲ ሕቶታት መጽሓፍ ቅዱስ
ምዉታት እንታይ ተስፋ ኣለዎም፧ ክትንስኡ ይኽእሉ ድዮም፧
ኣብ ኢንተርነት ዝወጸ ተወሳኺ ዓንቀጻት
ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኣብ በቤት ዚኸዱ ስለምንታይ እዮም፧
የሱስ ነቶም ቀዳሞት ደቀ መዛሙርቱ እንታይ ከም ዝበሎም ኣንብብ።


text:
ናብ የሱስ ክንጽሊ ይግባእ ድዩ፧
ኣብ ቀረባ እዋን፡ ሓደ ተመራማሪ፡ ኣብ ሓያሎ እተፈላለያ ሃይማኖታት ንዚርከቡ ልዕሊ 800 ዝዀኑ መንእሰያት፡ ‘የሱስ ጸሎት ይምልስ እዩ’ ኢሎም ዚኣምኑ እንተ ዀይኖም ሓተቶም። ካባታቶም ልዕሊ 60 ሚእታዊት፡ ብዛዕባ እዚ ብጽኑዕ ከም ዚኣምኑ ገለጹ። ሓንቲ መንእሰይ ግና፡ ነቲ የሱስ ዚብል ስም ሰሪዛ፡ “ኣምላኽ” ኢላ ጸሓፈት።
እንታይ ይመስለካ፧ ጸሎትና ናብ መን እዩ ኪቐርብ ዘለዎ፧ ናብ የሱስ ድዩ ወይስ ናብ ኣምላኽ፧ * መልሲ እዛ ሕቶ እዚኣ ንምርካብ፡ ብቐዳምነት የሱስ ንደቀ መዛሙርቱ ብኸመይ ኪጽልዩ ኸም ዝመሃሮም እስከ ንርአ።
የሱስ፡ ናብ መን ክንጽሊ እዩ ምሂሩና፧
የሱስ ብትምህርቱን ብኣብነቱን ኣቢሉ ናብ መን ክንጽሊ ኸም ዘሎና ምሂሩና እዩ።
ትምህርቱ፦ ሓደ ኻብቶም ደቀ መዛሙርቲ ንየሱስ፡ “ጐይታይ፡ ምጽላይ ምሃረና” ኢሉ ምስ ሓተቶ፡ የሱስ ድማ ከምዚ ኢሉ መለሰሉ፦ “ክትጽልዩ ኸለኹም፡ ከምዚ በሉ፦ ‘ኣቦና’።” (ሉቃስ 11:1, 2) ብዘይካዚ፡ ኣብቲ ህቡብ ናይ ከረን ስብከት፡ ንሰማዕቱ ኺጽልዩ ኣተባብዖም። “ናብቲ . . . ኣቦኻ ጸሊ” በለ። ኣስዒቡ እውን፡ “ኣቦኹም ገና ኸይለመንኩምዎ ዜድልየኩም ይፈልጥ እዩ” ብምባል ኣረጋገጸሎም። (ማቴዎስ 6:6, 8) የሱስ ኣብታ ሰብ ኰይኑ ዘሕለፋ ናይ መወዳእታ ምሸት፡ ንደቀ መዛሙርቱ፡ “ንኣቦ ብስመይ ዝለመንኩምዎ ዘበለ ኺህበኩም እዩ” በሎም። (ዮሃንስ 16:23) በዚ ኸምዚ፡ የሱስ ናብቲ ኣቦኡን ኣቦናን ዝዀነ የሆዋ ኣምላኽ ክንጽሊ እዩ ምሂሩና።—ዮሃንስ 20:17።
ኣብነቱ፦ የሱስ ምስቲ ንኻልኦት ዝመሃሮም ጸሎት ብምስምማዕ፡ “ኦ ኣቦይ፡ ጐይታ ሰማይን ምድርን፡ . . . ብግህዶ እውድሰካ ኣለኹ” ኢሉ ጸለየ። (ሉቃስ 10:21) ኣብ ካልእ ኣጋጣሚ ኸኣ፡ “ኣዒንቱ ናብ ሰማይ ቋሕ ኣቢሉ፡ ‘ኣቦ፡ ስለ ዝሰማዕካኒ አመስግነካ ኣለኹ’” በለ። (ዮሃንስ 11:41) ቀቅድሚ ሞቱ ድማ፡ “ኣቦ፡ ንመንፈሰይ ኣብ ኢድካ አማዕቍባ ኣለኹ” ኢሉ ጸለየ። (ሉቃስ 23:46) የሱስ ናብቲ “ጐይታ ሰማይን ምድርን” ዝዀነ ሰማያዊ ኣቦኡ ኺጽሊ ኸሎ፡ ኵላትና ኽንስዕቦ ዘሎና ንጹር ኣብነት እዩ ገዲፉልና። (ማቴዎስ 11:25፣ 26:41, 42፣ 1 ዮሃንስ 2:6) እቶም ቀዳሞት ደቀ መዛሙርቲ፡ ንትምህርትታት የሱስ በዚ መገዲ እዚ ድዮም ተረዲኦምዎ፧
እቶም ቀዳሞት ክርስትያናት ናብ መን እዮም ዚጽልዩ ነይሮም፧
የሱስ ናብ ሰማይ ካብ ዚምለስ ኣብ ውሽጢ እተወሰነ ሰሙናት፡ ደቀ መዛሙርቱ ኻብ ተጻረርቶም ግፍዕን ምፍርራህን ኣጋጠሞም። (ግብሪ ሃዋርያት 4:18) ርግጽ እዩ ሓገዝ ደልዮም ጸልዮም እዮም፣ ግናኸ፡ ናብ መን እዮም ጸልዮም፧ ብቐጻሊ ምእንቲ ኺሕግዞም ‘ብስም እቲ ቕዱስ ኣገልጋሊኡ የሱስ’ “ሓቢሮም ድምጾም ናብ ኣምላኽ ኣልዒሎም” ጸለዩ። (ግብሪ ሃዋርያት 4:24, 30) ስለዚ እምበኣር፡ ደቀ መዛሙርቲ የሱስ፡ ኣብ ጸሎቶም ንመምርሒታት የሱስ እዮም ስዒቦም። ናብ ኣምላኽ እምበር፡ ናብ የሱስ ኣይኰኑን ጸልዮም።
ድሕሪ ገለ ዓመታት፡ ሃዋርያ ጳውሎስ፡ ንሱ ዀነ ብጾቱ ብኸመይ ይጽልዩ ኸም ዝነበሩ ገሊጹ እዩ። ናብ ክርስትያን ብጾቱ ድማ፡ “ምእንታኹም ክንጽሊ ኸለና፡ ነቲ ኣቦ ጐይታና የሱስ ክርስቶስ ዝዀነ ኣምላኽ ኵሉ ሳዕ ነመስግኖ ኢና” ብምባል ጸሓፈ። (ቈሎሴ 1:3) ብተወሳኺ ጳውሎስ፡ ንክርስትያን ብጾቱ፡ “ኵሉ ሳዕ ድማ ንኣምላኽናን ኣቦናን ስለ ዅሉ ነገር ብስም ጐይታና የሱስ ክርስቶስ ኣመስግንዎ” ብምባል ጸሓፈሎም። (ኤፌሶን 5:20) ካብዘን ቃላት እዚአን፡ ጳውሎስ ንኻልኦት ስለ ዅሉ ነገር ናብ “ኣምላኽናን ኣቦናን” ብስም የሱስ ኪጽልዩ የተባብዖም ከም ዝነበረ ኽንርዳእ ንኽእል ኢና።—ቈሎሴ 3:17።
ንሕና እውን ከምቶም ቀዳሞት ክርስትያናት፡ ነቲ የሱስ ብዛዕባ ጸሎት ዝሃበና ምኽሪ ብምስዓብ፡ ንየሱስ ዘላትና ፍቕሪ ኸነርኢ ንኽእል ኢና። (ዮሃንስ 14:15) ናብቲ ሓደ በይኑ ሰማያዊ ኣምላኽና ኽንጽሊ ኸለና፡ ከምቲ ሓደ ኻብቶም ጸሓፍቲ መጽሓፍ መዝሙር ኣብ መዝሙር 116:1, 2፡ “ድምጸይን ምህለላይን ሰሚዑ እዩ እሞ፡ ንእግዚኣብሄር ኤፍቅሮ እየ . . . ኵለን መዓልትታተይ ናብኡ ኽምህለል እየ” ኺብል ከሎ ዝነበሮ ምትእምማን ኪህልወና እዩ። *
^ ሕ.ጽ. 3 ብመሰረት ቅዱሳት ጽሑፋት፡ ኣምላኽን የሱስን ማዕረ ኣይኰኑን። ዝያዳ ሓበሬታ እንተ ደሊኻ፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧ ዘርእስታ መጽሓፍ፡ ኣብ ምዕራፍ 4 ርአ። ኣብ
^ ሕ.ጽ. 11 ጸሎትና ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ተቐባልነት ኪረክብ እንተ ደሊና፡ ብቕዓታቱ ንኸነማልእ ብቕንዕና ኽንጽዕር ኣሎና። ዝያዳ ሓበሬታ እንተ ደሊኻ፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧ ዘርእስታ መጽሓፍ፡ ኣብ ምዕራፍ 17 ርአ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ብጸሎት ኣቢልካ ንኣምላኽ ቅረቦ
ክትጽሊ ኸለኻ ኣምላኽ ይሰምዓካ ድዩ፧ መልሲ እዛ ሕቶ እዚኣ ንምርካብ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ ጸሎት እንታይ ከም ዚምህር ክትርዳእ ኣሎካ።


text:
የሆዋ ንሓዳርካ ኼደልድሎን ኬዕቍቦን ፍቐደሉ
“እግዚኣብሄር ንኸተማ እንተ ዘይሐለዋ፡ ሓላዊ ንኸንቱ ይነቅሕ።”—መዝ. 127:1።
1, 2. (ሀ) 24,000 እስራኤላውያን ዜደንቕ በረኸት ዘይረኸቡ ስለምንታይ እዮም፧ (ለ) እቲ ጥንታዊ ፍጻመ ንዓና ኣገዳሲ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧
እስራኤላውያን ናብ ምድሪ ተስፋ ቐቅድሚ ምእታዎም፡ ብዓሰርተታት ኣሽሓት ዚቝጸሩ ሰብኡት ‘ምስ ኣዋልድ ሞኣብ መንዘሩ።’ ከም ሳዕቤኑ ድማ፡ 24,000 ሰባት ብኢድ የሆዋ ጠፍኡ። ሕስብ እሞ ኣብሎ! እስራኤላውያን ናብቲ ንነዊሕ እዋን ዚጽበይዎ ዝነበሩ ርስቲ ኺኣትዉ ቝሩብ ምስ ተረፎም ንፈተና ኢዶም ስለ ዝሃቡ፡ ነቲ ዜደንቕ በረኸት ኣይረኸብዎን።—ዘሁ. 25:1-5, 9።
2 እዚ ዜሕዝን ፍጻመ እዚ፡ “ንዓና እቲ መወዳእታ ስርዓት ዓለም ንዘርከበና እውን ንመጠንቀቕታ ኪዀነና እዩ እተጻሕፈ።” (1 ቈረ. 10:6-11) ኣብ መወዳእታ ኽፋል እዘን “ዳሕሮት መዓልትታት” ዚነብሩ ዘለዉ ኣገልገልቲ ኣምላኽ፡ ኣብ ድርኵኺት እታ ጽድቂ ዝሰፈና ሓዳስ ዓለም እዮም ዘለዉ። (2 ጢሞ. 3:1፣ 2 ጴጥ. 3:13) እቲ ዜሕዝን ግና፡ ገሊኦም ኣምለኽቲ የሆዋ ይብዕዝዙ ኣለዉ። ብርኽሰት ይፍንጠሩን መሪር ሳዕቤን ይዓጽዱን ኣለዉ። ከምዚኦም ዓይነት ሰባት፡ ነቲ ናይ ዘለኣለም በረኸት ኪስእንዎ ይኽእሉ እዮም።
3. ሰብ ሓዳር፡ መምርሒ የሆዋ ዜድልዮም ስለምንታይ እዩ፧ (ኣብዛ ገጽ እዚኣ ዘላ ስእሊ ርአ።)
3 ሎሚ ዓለምና ብርኽሰት ኣዕለቕሊቓ ስለ ዘላ፡ ሰብኡትን ኣንስትን ንሓዳሮም ንምዕቋብ ዚገብሮ ጻዕሪ ምእንቲ ኸይፈሽል፡ መምርሕን ዕቝባን የሆዋ የድልዮም እዩ። (መዝሙር 127:1 ኣንብብ።) ሰብ ሓዳር፡ ንልቦም ብምሕላውን ናብ ኣምላኽ ብዝያዳ ብምቕራብን ሓድሽ ሰብነት ብምልባስን ትርጕም ብዘለዎ መገዲ ብምዝርራብን ንሓድሕዶም ዚግብኦም ብምግባርን ብኸመይ ንሓዳሮም ኬደልድልዎ ኸም ዚኽእሉ ኽንምርምር ኢና።
ልብኻ ሓሉ
4. ንገሊኦም ክርስትያናት ኣበሳ ኸም ዚፍጽሙ ዚገብሮም እንታይ እዩ፧
4 ሓደ ክርስትያን ኣብ ርኽሰት ኪወድቕ ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧ ርኽሰት መብዛሕትኡ እዋን ብዓይኒ እዩ ዚጅምር። የሱስ፡ “ንሰበይቲ ብፍትወት ዚጥምታ ዅሉ፡ ብልቡ ድሮ ምስኣ ዘመወ” ኢሉ ገሊጹ ነይሩ። (ማቴ. 5:27, 28፣ 2 ጴጥ. 2:14) ብዙሓት ክርስትያናት ምስ ርኽሰት ብዚተሓሓዝ ኣበሳ ዚፍጽሙ፡ ኣቐዲሞም ንስነ ምግባራዊ መትከሎም ዜዳኽም ነገራት ስለ ዚገብሩ እዩ፣ እዚ ኸኣ ስእለ ጽዩፍ ምርኣይ፡ ስምዒት ዜለዓዕል ጽሑፋት ምንባብ፡ ወይ ከኣ ኣብ ኢንተርነት ኣዝዩ ዜሕፍርን ዜስካሕክሕን ነገራት ምዕዛብ የጠቓልል። ገሊኣቶም ከኣ ጾታዊ ርኽሰት ብዜርኢ ፊልምታት፡ ትያትራት፡ ወይ መደባት ተለቪዥን ይዘናግዑ። ናብ ለይታዊ ትልሂት፡ ደቂ ኣንስትዮ ጥራሕ ነብሰን ናብ ዚስዕስዓሉ ቦታታት፡ ወይ ከኣ ጾታዊ ስምዒት ብዜለዓዕል መገዲ ነብስኻ ናብ እትድረዘሉ ቦታታት ዝኸዱ እውን ኣለዉ።
5. ልብና ኽንሕሉ ዘሎና ስለምንታይ ኢና፧
5 ገሊኦም ክርስትያናት፡ መጻምድቶም ካብ ዘይኰነ ሰብ ኣቓልቦ ኺረኽቡ ስለ ዚጽዕሩ፡ ኣብ ፈተና ይወድቁ። ኣብዛ ርእሰ ግትኣት ዘይብላን ኣብ እተፈላለየ ዓይነት ርኽሰት ዝጠሓለትን ዓለም፡ ብሰንኪ እቲ ዘይፍጹምን መታለልን ልብና፡ መጻምድትና ንዘይኰነ ሰብ ብቐሊሉ ፍቕራዊ ስምዒት ኪሓድረና ይኽእል እዩ። (ኤርምያስ 17:9, 10 ኣንብብ።) የሱስ፡ “ካብ ልቢ፡ ክፉእ ሓሳብ፡ ቅትለት፡ ዝሙት፡ ምንዝርና . . . ይወጽእ እዩ” በለ።—ማቴ. 15:19።
6, 7. (ሀ) እቲ መታለሊ ዝዀነ ልቢ፡ ንሓደ ሰብ ናብ ሓጢኣት ኪመርሖ ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧ (ለ) ንገዛእ ርእስና ኻብ ሓጢኣት ክንሰትራ እንኽእል ብኸመይ ኢና፧
6 ንሓድሕዶም ዚቐራረቡ ኽልተ ሰባት ኣብቲ መታለሊ ዝዀነ ልቦም ዘይግቡእ ትምኒት ሱር ንኺሰድድ እንተ ፈቒዶም፡ ከይተፈለጦም ንመጻምድቶም ጥራይ ኪነግርዎ ዚግባእ ነገራት ኪዛረቡ ይኽእሉ እዮም። ነዊሕ ከይጸንሑ ድማ፡ ገለ ምኽንያት ፈጢሮም ኪራኸቡ ይጅምሩ፣ እቲ ሓሓሊፍካ ዚግበር ዝነበረ ብግርህነት እተጀመረ ርክብ ከኣ፡ ኪደጋገም ይጅምር። ስምዒቶም እናሓየለ ኪኸይድ ከሎ፡ እቲ ምስ ስነ ምግባር ዚተሓሓዝ ቈራጽነቶም ግና እናደኸመ ይኸይድ። ነቲ ተግባሮም እንተ ቀጺሎምሉ ኸኣ፡ ዋላ እቲ ዚገብርዎ ዘለዉ ነገር ጌጋ ምዃኑ እንተ ፈለጡ፡ ንኼቋርጽዎ ኣዝዩ ይኸብዶም።—ምሳ. 7:21, 22።
7 መንፈሳዊ ዕርዶም ኪፈርስ ስለ ዚጅምር፡ እቲ ዘይግቡእ ትምኒትን ዘረባን፡ ኢድ ንኢድ ናብ ምትሕሓዝን ናብ ምስዕዓምን ናብ ምትንኻፍን ስምዒት ናብ ዜለዓዕል ምድርራዝን ናብ ካልእ መግለጺታት ፍቕርን ኪዓቢ ይኽእል እዩ፣ እዚ ዅሉ ግና፡ ምስ መጻምድትኻ ጥራይ እዩ ኺግበር ዚግብኦ። ኣብ መወዳእታኡ፡ ‘ብገዛእ ትምኒቶም ይስሓቡን ይሕበሉን።’ ትምኒት ምስ ጠነሰት ከኣ፡ “ንሓጢኣት ትወልዶ፣” ኣብዚ መዳይ እዚ፡ እቲ ሓጢኣት ንጾታዊ ርኽሰት እዩ ዜመልክት። (ያእ. 1:14, 15) ከምዚ ኼጋጥምሲ ኽሳዕ ክንደይ ኰን ዜሕዝን እዩ! እቶም ክልተ ውልቀ ሰባት ንየሆዋ፡ ንቕድስና ሓዳር ዘለዎም ኣኽብሮት ንኼደልድለሎም እንተ ዚፈቕዱሉ፡ ካብዚ ዅሉ ምተሰትሩ ነይሮም። ሓደ ሰብ፡ ከምኡ ዓይነት ኣኽብሮት ኬማዕብል ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧
ወትሩ ናብ ኣምላኽ ቅረብ
8. ዓርኪ የሆዋ ምዃን፡ ካብ ርኽሰት ኬዕቍበና ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧
8 መዝሙር 97:10 ኣንብብ። ንገዛእ ርእስና ኻብ ርኽሰት ከነዕቍባ እንተ ደሊና፡ ኣዕሩኽ የሆዋ ኽንከውን ኣሎና። ብዛዕባ እቲ ዚፍቶ ባህርያት ኣምላኽ ብምፍላጥ፡ ‘ከም ፍቑራት ውሉዳት፡ ንኣምላኽ ክንመስሎን ብፍቕሪ ኽንመላለስን’ ክንጽዕር ከለና፡ ካብ “ምንዝርናን ኵሉ ርኽሰትን” ንኽንርሕቕ ክንድረኽ ኢና። (ኤፌ. 5:1-4) ሰብ ሓዳር፡ ‘ኣምላኽ ንኣመንዝራታትን ንዘመውትን ከም ዚፈርዶም’ ምፍላጦም፡ ንሓዳሮም ክቡርን ዘይረኸሰን ንኺገብርዎ ኸም ዚጽዕሩ እዩ ዚገብሮም።—እብ. 13:4።
9. (ሀ) ዮሴፍ ነቲ ዘጋጠሞ ጾታዊ ፈተና ኺቃወሞ ዝኸኣለ ብኸመይ እዩ፧ (ለ) ካብቲ ዮሴፍ ዝሓደጎ ኣብነት እንታይ ክንመሃር ንኽእል፧
9 ገሊኦም እሙናት ኣገልገልቲ ኣምላኽ፡ ድሕሪ ስራሕ ምስቶም ናይ የሆዋ መሰኻኽር ዘይኰኑ መሳርሕቶም ግዜ ብምሕላፍ፡ ንስነ ምግባራዊ መትከሎም ኣዳኺሞም እዮም። ኣብ እዋን ስራሕ እውን እንተ ዀነ፡ ፈተና ኼጋጥም ይኽእል እዩ። እቲ መልክዐኛ መንእሰይ ዝነበረ ዮሴፍ፡ ሰበይቲ ኣስራሒኡ ዓይና ኸም ዘውደቐትሉ ዝፈለጠ፡ ኣብ እዋን ስራሕ እዩ ነይሩ። በብመዓልቱ ድማ ከተስድዖ ትፍትን ነበረት። ኣብ መወዳእታኡ፡ “ብኽዳኑ ቀጥ ኣቢላ ሒዛ፡ . . . ምሳይ ደቅስ፡ በለቶ።” ዮሴፍ ግና ካብኣ ሃደመ። ኣብ ከምዚ ዓይነት ፈታኒ ዅነታት፡ መንፈሳዊ መትከሉ ንኺሕሉ ዝሓገዞ እንታይ እዩ፧ ንጽህናኡ ንኺሕሉ ኺሕግዞ ዝኸኣለ፡ ነቲ ምስ ኣምላኽ ዘለዎ ርክብ ንኸየበላሹ ዝገበሮ ቘራጽነት እዩ። ሓቂ እዩ፡ እቲ ጽኑዕ መትከሉ፡ ካብ ስራሕ ከም ዚስጐጕን ብዘይፍትሓዊ መገዲ ኸም ዚእሰርን ገይርዎ እዩ፣ ኰይኑ ግና፡ የሆዋ ባሪኽዎ እዩ። (ዘፍ. 39:1-12፣ 41:38-43) ክርስትያናት ኣብ ቦታ ስራሕ ወይ ኣብ ካልእ ኣጋጣሚታት፡ መጻምድቶም ምስ ዘይኰነ ሰብ ኣብ ፈተና ምእንቲ ኸይወድቁ ኺጥንቀቑ ኣለዎም።
ሓድሽ ስብእና ልበስ
10. እቲ ሓድሽ ስብእና ብስነ ምግባራዊ መዳይ ዜዕቍበና ብኸመይ እዩ፧
10 እቲ ሓድሽ ስብእና “ብናይ ሓቂ ጽድቅን ተኣማንነትን ከም ፍቓድ ኣምላኽ እተፈጥረ” ስለ ዝዀነ፡ ንሰብ ሓዳር ኣብ ጾታዊ ርኽሰት ንኸይወድቁ ኼዕቍቦም ይኽእል እዩ። (ኤፌ. 4:24) እቶም ነቲ ሓድሽ ስብእና ዚለብሱ ሰባት፡ ነቲ “ምንዝርና፡ ርኽሰት፡ ፍትወተ ስጋ፡ ክፉእ ትምኒት፡ ስስዐ” ዜጠቓልል ኣካላቶም ‘ይቐትልዎ’ እዮም። (ቈሎሴ 3:5, 6 ኣንብብ።) እታ “ቕተሉ” እትብል ቃል፡ ነቲ ርኽሰት ዝመልኦ ትምኒት ስጋ ኣበርቲዕና ኽንቃለሶ ኸም ዘሎና እትሕብር እያ። ከምኡ እንተ ጌርና፡ መጻምድትና ንዘይኰነ ሰብ፡ ጾታዊ ትምኒት ኣይኪሓድረናን እዩ። (እዮ. 31:1) ህይወትና ምስ ፍቓድ ኣምላኽ ከም ዚወሃሃድ እንተ ጌርና፡ ‘ንእከይ ክንፍንፍኖ፡ ናብ ሰናይ ከኣ ክንለግብ’ ኢና።—ሮሜ 12:2, 9።
11. እቲ ሓድሽ ስብእና ንሓዳር ኬደልድሎ ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧
11 እቲ ሓድሽ ስብእና፡ “ምስሊ እቲ ዝፈጠሮ፡” ማለት ምስሊ የሆዋ እዩ ዜንጸባርቕ። (ቈሎ. 3:10) ሰብ ሓዳር፡ “ልባዊ ርሕራሐ፡ ለውሃት፡ ትሕትና፡ ልእመት፡ ዓቕሊ” ብምልባስ፡ ንስነ ምግባራዊ መትከሎም ኬደልድልዎ ኸለዉ፡ ብዙሕ እዮም ዚባረኹ። (ቈሎ. 3:12) ብዘይካዚ፡ ‘ሰላም ክርስቶስ ኣብ ልቦም ንኺገዝእ’ ኪፈቕዱሉ ኸለዉ፡ ሓዳሮም ስኒት ይህልዎ። (ቈሎ. 3:15) ሰብ ሓዳር ‘ንሓድሕዶም ካብ ልቢ ኺፋቐሩ’ ኸለዉ፡ ኣዝዩ ዜሐጕስ እዩ። ብዘይካዚ፡ ‘ንሓድሕዶም ኣብ ምክብባር ቀዳሞት ኪዀኑ ኸለዉ፡’ ሓጐስ ይረኽቡ እዮም።—ሮሜ 12:10።
12. ንሕጉስ ሓዳር ኣገዳሲ ኸም ዝዀነ ጌርካ እትርእዮ ባህርያት ኣየናይ እዩ፧
12 ሲድ ዝስሙ ሰብኣይ፡ ንሓዳሮም ዜሐጕስ ዝገበሮ ባህርያት እንታይ ምዃኑ ኺገልጽ ከሎ፡ “ወትሩ ፍቕሪ ኸነርኢ ንጽዕር ኢና። ልእመት እውን ኣዝዩ ኣገዳሲ ዀይኑ ረኺብናዮ ኢና” በለ። ሶንያ ሰበይቱ እውን ምስዚ ትሰማማዕ እያ፣ ኣስዕብ ኣቢላ ድማ፡ “ለውሃት ኣዝያ ኣገዳሲት ባህርይ እያ። ኵሉ ሳዕ ቀሊል እኳ እንተ ዘይኰነ፡ ትሕትና ኸነርኢ ኸኣ ንጽዕር ኢና” በለት።
ትርጕም ብዘለዎ መገዲ ተዘራረብ
13. ንሓዳር ዜደልድሎ እንታይ እዩ፧ ስለምንታይከ፧
13 ሓደ ኻብቲ ንሓዳር ድልዱል ዚገብሮ ረቛሒታት፡ ለውሃት ዝመልኦ ዘረባ እዩ። ሰብ ሓዳር ካብቲ ንዘይፈልጥዎም ሰባት ወይ ንዚፈትውዎም እንስሳታት ዚዛረቡሉ መገዲ ንታሕቲ፡ ንሓድሕዶም ኣኽብሮት ብዘይብሉ መገዲ ኺዘራረቡ ኸለዉ ኣዝዩ ዜሕዝን እዩ። ሰብ ሓዳር፡ “ምረትን ቍጥዓን ነድርን ታዕታዕን ጸርፍን” ዝመልኦ ዘረባ ዚዛረቡ እንተ ዀይኖም፡ ንሓዳሮም ንፋስ እዮም ዜእትዉሉ። (ኤፌ. 4:31) ስለዚ፡ ኣብ ክንዲ ብነቐፌታ ወይ ብሕጫጨ ብምዝራብ ንሓዳሮም ዜዳኽምዎ፡ ብለውሃትን ብርሕራሐን ብድንጋጽን ብምዝራብ ንርክቦም ኬደልድልዎ ኣለዎም።—ኤፌ. 4:32።
14. ካብ ምንታይ ኢና ኽንርሕቕ ዘሎና፧
14 መጽሓፍ ቅዱስ፡ ‘ስቕ ንምባል ግዜ ኣለዎ’ ይብል። (መክ. 3:7) ከምኡ ኺብሃል ከሎ ግና፡ ክንስጕደም ኣሎና ማለት ኣይኰነን፣ ከመይሲ፡ ከምኡ ምግባር፡ ትርጕም ብዘለዎ መገዲ ንኸይትዘራረብ እዩ ዚዓግት። ኣብ ጀርመን እትነብር ሓንቲ ብዓልቲ ሓዳር፡ “ከምኡ እንተ ጌርካ፡ ንመጻምድትኻ ኽትጐድኦ ትኽእል ኢኻ” በለት። ይኹን እምበር፡ ኣስዕብ ኣቢላ፡ “ውጥረት ኬጋጥመካ ኸሎ ህድእ ምባል ቀሊል እኳ እንተ ዘይኰነ፡ ብቝጥዓ ኽትግንፍል እውን ጽቡቕ ኣይኰነን። ምኽንያቱ፡ ከይተፈለጠካ ንመጻምድትኻ ዚጐድእ ዘረባ ኽትዛረብ ወይ ገለ ነገር ክትገብር ትኽእል ኢኻ፣ እዚ ኸኣ ነቲ ዅነታት መሊሱ እዩ ዜጋድዶ” በለት። ሰብ ሓዳር፡ ዓው ዓው ብምባል ወይ ከኣ ብምስጕዳም ንጸገማቶም ኪፈትሕዎ ኣይክእሉን እዮም። ስለዚ፡ ነቲ ዜጋጥም ዘይምስምማዕ ቀልጢፎም ብምፍታሕ ወይ ከኣ እቲ ዘይምስምማዕ ናብ ቈየቋ ንኸየምርሕ ብምክልኻል፡ ንሓዳሮም ኬደልድልዎ ይኽእሉ እዮም።
15. ትርጕም ብዘለዎ መገዲ ምዝርራብ ንሓዳር ኬደልድሎ ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧
15 ሰብኣይን ሰበይትን ሓዳሮም ኪድልድል ዚኽእል፡ ስምዒቶምን ርእይቶኦምን ዚገልጹሉ ግዜ ምስ ዚረኽቡ እዩ። እንብሎ ነገራት ጥራይ ዘይኰነስ፡ ብኸመይ ከም እንብሎ እውን ኣገዳሲ እዩ። ስለዚ፡ ኣብ ኣጸጋሚ ዅነታት እውን እንተ ዀነ፡ ዘረባኻ ለውሃት ዝመልኦ ይኹን፣ እዚ ኸኣ ኣብ ቃና ድምጽኻን ኣብ ኣመራርጻ ቓላትካን ኪርአ ኣለዎ። ከምኡ እንተ ጌርካ፡ መጻምድትኻ እውን እንተ ዀነ ብቐሊሉ ጽን ኢሉ ኺሰምዓካ እዩ። (ቈሎሴ 4:6 ኣንብብ።) ሰብኣይን ሰበይትን፡ ንመጻምድቶም ‘ዚጠቅምን ንምህናጽ ዜድሊ ዘበለን ጽቡቕ ቃል’ ብምዝራብ ጽቡቕ ገይሮም ሓሳብ ንሓሳብ ዚለዋወጡ እንተ ዀይኖም፡ ሓዳሮም ኪድልድል ይኽእል እዩ።—ኤፌ. 4:29።
ኣብ ሓዳርካ፡ ግቡእኻ ፈጽም
16, 17. ሰብ ሓዳር፡ ነቲ መጻምድቶም ብስምዒታዊ ዀነ ብጾታዊ መዳይ ዜድልዮ ነገራት ንኼማልኡ ኺጽዕሩ ኣገዳሲ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧
16 ሰብ ሓዳር ንጥቕሚ ርእሶም ዘይኰነስ፡ ንጥቕሚ መጻምድቶም ኬቐድሙ ኸለዉ፡ ሓዳሮም ኪድልድል ይኽእል እዩ። (ፊል. 2:3, 4) ነቲ መጻምድቶም ብስምዒታዊ ዀነ ብጾታዊ መዳይ ዜድልዮ ነገራት ኬማልኡ እውን ኪጽዕሩ ኣለዎም።—1 ቈረንቶስ 7:3, 4 ኣንብብ።
17 እቲ ዜሕዝን፡ ገሊኦም ሰብኡት ወይ ኣንስቲ ንመጻምድቶም ፍቕሪ ኣየርእይዎን ወይ እውን ምስኡ ጾታዊ ርክብ ኣይፍጽሙን እዮም፣ ገሊኦም ሰብኡት ድማ፡ ለውሃት ምርኣይ ምልክት ስብነት ከም ዘይኰነ ገይሮም ይሓስቡ እዮም። መጽሓፍ ቅዱስ ግና፡ “ኣቱም ሰብኡት፡ ከምኡ ምስ ኣንስትኹም ብፍልጠት ንበሩ” እዩ ዚብል። (1 ጴጥ. 3:7) ሓደ ሰብኣይ፡ ኣብ ሓዳር ዚግባእ ምግባር ኪብሃል ከሎ፡ ንጾታዊ ርክብ ጥራይ ከም ዘየመልክት ኪፈልጥ ኣለዎ። ወትሩ ንሰበይቱ ብፍቕርን ብለውሃትን ኪሕዛ ኣለዎ፣ ከምኡ ዚገብር እንተ ዀይኑ፡ ሰበይቱ ምስኡ ጾታዊ ርክብ ምፍጻም ባህ ኬብላ እዩ። ሰብ ሓዳር ፍቕርን ሓልዮትን ዜርእዩ እንተ ዀይኖም፡ ነቲ መጻምድቶም ብስምዒታዊ ዀነ ብጾታዊ መዳይ ዜድልዮ ነገራት ኬማልኡሉ ይኽእሉ እዮም።
18. ሰብኣይን ሰበይትን ንሓዳሮም ኬደልድልዎ ዚኽእሉ ብኸመይ እዮም፧
18 ኣብ ሓዳርካ ዘይእሙን ምዃን፡ መመኽነይታ ኸተቕርበሉ ዘይከኣል ነገር እዩ፣ ኰይኑ ግና፡ ሰብኣይን ሰበይትን ኣብ ሓዳሮም ለውሃት ዘየርእዩ እንተ ዀይኖም፡ ሓደ ኻብቶም መጻምድቲ፡ ካብ ካልእ ሰብ ፍቕርን ዕርክነትን ንኺረክብ ይጽዕር ይኸውን። (ምሳ. 5:18፣ መክ. 9:9) በዚ ምኽንያት እዚ እዩ መጽሓፍ ቅዱስ ንሰብ ሓዳር፡ “ንግዜኡ ብስምምዕ ክልቴኹም እምበር፡ ሓደ ነቲ ሓደ [እቲ ኣብ ሓዳር ዚግባእ] ኣይከልክሎ” ኢሉ ዚመኽሮም። ስለምንታይ፧ ኣስዕብ ኣቢሉ፡ “ርእስኹም ብዘይምግታእኩም ሰይጣን ምእንቲ ኸይፍትነኩም” ይብል። (1 ቈረ. 7:5) ሰብ ሓዳር ‘ርእሶም ዘይገትኡ’ እንተ ዀይኖም፡ ሰይጣን ነቲ ዅነታቶም ተጠቒሙ ንሓዲኦም ኣብ ፈተና ኸም ዚወድቕን ዝሙት ከም ዚፍጽምን ኪገብሮ ይኽእል እዩ፣ እዚ ኸኣ ኣዝዩ ዜሕዝን እዩ ዚኸውን። ብኣንጻሩ ግና፡ ነፍሲ ወከፎም ‘ጥቕሚ ኻልእ ደኣ እምበር፡ ጥቕሚ ርእሶም ዘይደልዩ’ እንተ ዀይኖም፡ ነቲ ኣብ ሓዳር ዚግባእ ነገር ድማ ግዴታ ዀይንዎም ዘይኰነስ፡ ብፍቕሪ ተደሪኾም ዚገብርዎ እንተ ዀይኖም፡ እቲ ኻብ ፍቕሪ ተበጊሶም ዚፍጽምዎ ጾታዊ ርክብ ንሓዳሮም ኬደልድሎ ይኽእል እዩ።—1 ቈረ. 10:24።
ወትሩ ንሓዳርካ ሓልዎ
19. እንታይ ቈራጽነት ኢና ኽንገብር ዘሎና፧ ስለምንታይከ፧
19 ኣብ ድርኵኺት እታ ጽድቂ ዝሰፈና ሓዳስ ዓለም ኢና ዘለና። ስለዚ፡ ልክዕ ከምቶም ኣብ ጐልጐል ሞኣብ ዝነበሩ 24,000 እስራኤላውያን ንትምኒት ስጋ ኢድና እንተ ሂብና፡ ሳዕቤኑ ሓደገኛ ኪኸውን ይኽእል እዩ። ቃል ኣምላኽ ብዛዕባ እቲ ንእስራኤላውያን ዘጋጠሞም ዜሕፍርን ዜሕዝንን ፍጻመ ድሕሪ ምግላጹ፡ “እቲ ደው ኢሉ ዘሎ ዚመስሎ፡ ከይወድቕ ይጠንቀቕ” ይብል። (1 ቈረ. 10:12) ስለዚ፡ ነቲ ሰማያዊ ኣቦናን ንመጻምድትናን እሙናት ብምዃን፡ ንሓዳርና ኸነደልድሎ ኣገዳሲ እዩ። (ማቴ. 19:5, 6) ካብ ቅድሚ ሕጂ ብዝያዳ፡ ‘ብዘይ ርስሓትን ብዘይ ኣበርን ኴንና ብሰላም ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ምእንቲ ኽንርከብ፡ ክንጋደል’ ኣሎና።—2 ጴጥ. 3:13, 14።


text:
Erena on Facebook
ኣብ እስራኤል፣ ግፋ ኤርትራውያን ተኻይዱ
Radio Erena: 28 December 2016
ሓይልታት ኢሚግሬሽን እስራኤል፡ ኣብ ከተማ ፔታኽ ቲክቫ ግፋ ኤርትራውያን ስደተኛታት ከምዘካየዱ ወኪል ሬድዮ ኤረና ካብታ ሃገር ሓቢሩ።
እዚ ናብ ሰሉስ 27 ታሕሳስ ኣብ ዘውገሐ ለይቲ ዝተኻየደ ግፋ ኤርትራውያን፣ ከም መቐጸልታ ናይቲ ሚኒስትሪ ውሽጣዊ ጉዳያትን ኢመግረሽን እስራኤል፡ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታት ከካይድዎ ዝጸንሑ ምእሳርን "ብፍታዎም" ኣብ ትሕቲ ዝብል ግዱድ ናይ ምጥራዝ ኣገባብን'ዩ።
ኣብቲ ግፋ ዝተዋፈሩ፣ ፍሉይ ልብሲ ዝወደዩ ሓይልታት ክፍሊ ኢምግሬሽን፣ ገዛ ገዛ እናኣተው ኣብ ዘካየድዎ ግፋ ነንዝሓዝዎም ኤርትራውያን እናከላበቱ ብፍሉይ ናብ ዝተዳለዋ ጸዓዱ ሚኒባሳት ሰቒሎም ከምዝወሰድዎም ተፈሊጡ።
እቲ ግፋ፡ ቪዛኦም ግዜኡ ንዘሕለፈን ዘየሐደሱን፡ ከምኡ'ውን ካብ ክፉት ቤት ማእሰርቲ ኾሎት መሊቖም ናብ ስራሕ ዝተዋፈሩን ዒላማ ዝገበረ ምንባሩ ይግለጽ።
ኣብቲ ገዛ ገዛ እናኣተኻ ዝተኻየደ ግፋ፣ ብዝሒ ዝተታሕዙ ኤርትራውያን ብልክዕ ክፍለጥ እኳ እንተዘይተኻእለ፣ ኣስታት 50 ኤርትራውያን ተቐድይዶም ከምዘለዉ ናይ ዓይኒ መሰኻክር ግምታቶም ይህቡ።
ብጸጥትኣን ሰለማዊ መነባብሮኣን እትፍለጥ ከተማ ፔታኽ ቲክቫ፡ ካብ ተል ኣቪቭ ኣስታት 10 ኪሎመተር ርሒቓ እትርከብ፣ ሓንቲ ካብ ጥንታውያን ከተማታት እስራኢል ኮይና፡ ኤርትራውያን ብብዝሒ ክቕመጡላ ከምዝጀመሩ'ዩ ዝግለጽ።
እንተኾነ ሓይልታት እስራኤል፣ ኣብታ ብጸጥታኣን ሰላማን እትልለ ከተማ ንኤርትራውያን ዒላማ ዝገበረ ግፋ ከምዘካይዱ ይንግር።
እቲ ናብ 27 ታሕሳስ ዘውገሐ ለይቲ ዝተኻየደ ግፋ'ውን፡ ኣብ ባር ኮኾባ፡ ኻይምኦዘር፡ ሹቕ፡ ጎደና ፒኒስከርን ኣብ ዝተባህለ ኤርትራውያን ብብዝሒ ዝቕመጡሉ ከባቢታት'ዩ ኣተኵሩ።
====================


text:
Festival Eritrea 2014 In Winnipeg, Canada Concluded successfully
ፈስቲቫል ኤርትራውያን ኣብ ዊኒፐግ ካናዳ ብድምቕ ዝበለ ኣገባብ ብዕለት 20 መስከረም 2014 ተባዒሉ
ኣብ’ቲ ዓመት መጸ ብፍቕርን ስኒትን ተሰንዩ ናይ ሎሚ ዓመት (2014) ፈስቲቫልና “ንርሁው-ጽባሕ ሎሚ-ንስርሕ” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ከምኡው’ን መበል 53 ዓመት ምጅማር ብረታዊ ቃልሲ ህዝቢ ኢርትራ ዝኾነን፡ ዝኽሪ ብምግባር ብልዑል ኣገባብ ተባዒሉ።
ኣብቲ ኣጋጣሚ ኣቦ ወንበር ሽማግለ ብዓላት ኣት መድሃኔ ሃብተ ናይ እንቛዕ ድሓን መጻእኩም ድሕሪ ምስምዑ፡ ኣቶ ላምብሮስ-ክርያካኮስ ኣቦ ወንበር ኤርትራዊ ማሕበረ-ኮም ዊኒፐግ ካናዳ ብወገኑ፡ ንኣዳለውቲ ኮሚተ ብዓላት፡ ንመንግስቲ ማኒቶባን መንግስቲ ሃገረ ኤርትራን በቲ ዝተገብረ ሓገዝ ምስጋና ድሕሪ ምቕራቡ፡ ኣብቲ ብዓል ብኣካል ንዝተሳተፉን ሰላምታን መልእኽቲ ምሕዝነት ንዝለኣኹ፡ ወከልትን መሓዙትን ዓሰርተ ናይ ዝተፈላለዩ ማሕበራትን መንግስትን የዕሩኽ ካናዳውያን ኣብ ጎድንና ብምዃን ሰናይ ትምኒቶምን ምትሕግጋዞምን ንዝገብሩ መጉሱ። ኣብቲ ኣጋጣሚ ካናዳውያን ኣዕሩኽ ኤርትራውያን ኣብ ዝልኣኹዎን ኣብ ዘስምዕዎን መደረታት ነፍስ ወክፎም ንሓያል ኣወዳድባ ኤርትራውያን ካንዳውያን ማሕበረ-ኮማት ኣድናቖቶም ገሊጾም።
ብድሕሪ’ዚ ሓላፊ ህዝባውን ቆንስላውን ጉዳያት ሃገረ ኤርትራ ኣብ ቶሮንቶ ካናዳ፡ ኣቶ ኣሕመድ-ኢማም ንታሪኽ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ድሕሪ ምዝርዛሩ፡ እቲ ልዑል ተራ ፈስቲቫላትና ኣብ ሓድነት ሕዝብና ኣትሪሩ ድሕረ ምዝኽኻር ታሪኻዊ ኣመጻጽእ ፈስቲቫላትና ገሊጹ። ኣስዒቡ ኣቶ ኣሕመድ ኤርትራውያን ካናዳውያን ንዘጓንፎም ዘሎ ብድሆታት፡ በቲ ኣብ ህዝብና ሰሪቱ ዘሎ ሓያል ሃገራዊ ሕልና ክብድህዎ ኣቲባቢዑ።
ዕብየት ባህላዊን ሃገራዊን ምስሌነ ህዝብና ኣብ ካናዳ ምስ ዝዓዝዝ ህዝብን መንግስትን ካናዳ ንሃብታም ታሪኽናን ባህልናን ብግቡእ ከለልዮን ከምዘተባብዖን ንኣምን ብምባል ንህዝቢ ዊኒፐግ ንዘቕረቡዎ መደብ ፈስቲቫል ኣሞጊሱ።
ኣብ’ቲ ኣጋጣሚ ጉጂለ ባህሊ ሕድሪ ናይ ዝተፈላለዩ ብሄራትና ዘንጸባርቕ ሳዕሲዒት ድሕሪ ምቕራቦም፡ ብህቡባት ድምጻውያን ኣክሊሉ ፎቶ (ተፈኖ)፡ ምሕረት ዘርአሓንስ፡ መብራህቱ ሕድራይ ተሰንዩ ብዝተፈላለይ ቛንቛታት ንሕሉፍ ገድሊ ዘዘኻኽር ሃገራዊ ዝኾነ ደርፍታት ብምቕራብ ድማ ንመኸተን ጽምዶን ዝገልጽ ሓያል ወኒ ብምልዕዓል፡ ብድምቀት ተባዒሉ። ውህደት ቅኒት ባህልታትና ሕላገት መንነትና ብምዃኑ ቀጻሊ ዕብየት ፈስቲቫላት ኤርትራውያን ካናዳውያን ናብ ዕብየት የምርሕ ከምዘሎ ኣረጋጊጹ።
ዘለኣለማዊ ዝኽሪ ንስውኣትና
ዓወት ንሓፋሽ!


text:
1ሽዑ ዂላቶም እቶም ኣብኡ ተኣኪቦም ዝነበሩ ተሢኦም ንኢየሱስ ናብ ጲላጦስ ወሰድዎ። 2ንሳቶም ድማ እዝ ሰብዙይ ንሕዝብና እንተስሕቶም ንቄሣር ግብሪ ኸይግብሩ እንትኽልክሎም ባዕሉውን ክርስቶስ ንጉሥ እየ› እናበለ ኽዛረቦም እንተሎ ረኺብናዮ እናበሉ ክኸስዎ ጀመሩ። 3ጲላጦስ ከዓ ንስኻ ንጉሥ ኣይሁድ ዲኻ? ኢሉ ጠየቖ ኣነ ኸም ዝኾንኩ ንስኻ እኳ ትብል ኣለኻ ኢሉ መለሰሉ። 4ጲላጦስ ድማ ንሊቃነ ካህናትን ነቶም ሕዝብን ኣብዝ ሰብኣይ እዙይ ሓንቲ በደል እኳ ኣይረኸብኩን በሎም። 5ንሳቶም ግና ካብ ገሊላ ጀሚሩ ኽሳዕ ኣብዙይ ኣብ ኲሉ ይሁዳ እናመሃረ ንሕዝቢ የለዓዕል ኣሎ እናበሉ ኣምሪሮም ተናገሩ። 6ጲላጦስ ከዓ ገሊላ እንትብሉ ምስ ሰምዐ ገሊላዊ ምዃኑ ጠየቐ። 7ካብ ግዝኣት ሄሮድስ ምዃኑ ምስ ፈለጠ ድማ ናብ ሄሮድስ ሰደዶ፤ ንሱ በታ ቕነ እቲኣ ኣብ ኢየሩሳሌም ነበረሞ። 8ሄሮድስ ብዛዕባ ኢየሱስ ብዙኅ ይሰምዕ ነበረ፤ ካብ ነዊኅ እዋን ኂዙውን ክርእዮ ይደሊ ነበረ፤ ንሱ ዝገብሮ ተኣምራትውን ክርኢ ይምነ ነበረ እሞ ንኢየሱስ ምስ ረአዮ ኬርና ተሓጐሰ። 9ብዙኅ ነገራትውን ጠየቖ፤ ንሱ ግና ሓንቲ ቓል እኳ ኣይመለሰሉን። 10ሊቃነ ካህናትን መምህራን ሕግን ከዓ ደው ኢሎም ኣበርቲዖም ይኸስዎ ነበሩ። 11ሄሮድስውን ድማ ምስ ሓሻኽሩ ኾይኑ ኣቃለሎን ኣላገጸሉን፤ ቀይሕ ክዳን ክብሪ ኸዲኑ ድማ መሊሱ ናብ ጲላጦስ ሰደዶ። 12ጲላጦስን ሄሮድስን ቅድም እንትብል ጽልኢ ነይርዎምስ በታ መዓልቲ እቲኣ ተዓረቑ። 13ጲላጦስ ግና ንሊቃነ ካህናትን ንሽማግለታትን ንሕዝብን ብሓባር ጸዊዑ ፦ 14 ነዝ ሰብ እዙይ ሕዝቢ የስሕት ኣሎ› ኢልኩም ናባይ ኣምጺእኹምዎ፤ እንተኾነ ኣብ ቅድሜኹም መርሚረዮስ ካብቲ ዘቕረብኩምዎ ኽሲ ኣብዝ ሰብ እዙይ ሓንቲ በደልኳ ኣይረኸብኩን። 15ናብ ሄሮድስ ሰዲደዮ ነይረ፤ ሄሮድስ ድማ ናባና መሊሱ ሰዲድዎ። እንሆ ናብ ሞት ዘብጽሕ ሓደ ነገር እኳ ኣይገበረን። 16ስለዙይ ገሪፈ ኽፈትሖ እየ በሎም። 17በብበዓል ሓደ እሱር ክፈትሐሎም ንቡር ነበረሞ። 18እቶም ሕዝቢ ድማ ዂላቶም ነዙይ ኣወግዶ ንበርባን ግና ፍትሐልና! እናበሉ ሓቢሮም ጸርሑ። 19በርባን ኣብ ከተማ ሁከት ብምልዕዓልን ሰብ ብምቕታልን ተኣሲሩ ዝነበረ እዩ። 20ጲላጦስ ንኢየሱስ ክፈትሖ ደልዩ ደጊሙ ተዛረቦም። 21ንሳቶም ግና ስቐሎ! ስቐሎ! እናበሉ ጸርሑ። 22ጲላጦስ ከዓ ንሣልሳይ ጊዜ እንታይ ክፉእ ገበረ? ናብ ሞት ዘብጽሕ ምኽንያት ኣይረኸብኩሉን፤ ስለዙይ ገሪፈ ኽፈትሖ እየ በሎም። 23ንሳቶም ግና ዓው ኢሎም ክስቀል ለመንዎ፤ ቃሎምን ቃል ሊቃነ ካህናትን ድማ በርትዐ። 24ጲላጦስ ድማ ልመናኦም ክፍጸመሎም ፈረዶ። 25ነቲ ሁከት ብምልዕዓልን ሰብ ብምቕታልን ተኣሲሩ ዝነበረ በርባን ከም ልመናኦም ፈትሐሎም፤ ንኢየሱስ ግና ኸም ድላዮም ክገብርዎ ኣኅሊፉ ሃቦ። 26ንኢየሱስ ኂዞምዎ ክኸዱ እንተለዉ ኸዓ ንስምዖን ቀሬናዊ ካብ በረኻ ኽኣቱ እንተሎ ኃዝዎ፤ መስቀል ኣሰኪሞም ድማ ደድኅሪኡ ኸም ዝስዕብ ገበርዎ። 27ብዙኅ ሕዝቢ ኸዓ ይስዕቦ ነበረ፤ ኣንስቲውን የልቅሳሉን ይበኽያሉን ነበራ። 28ኢየሱስ ግና ናብኣተን ግልጽ ኢሉ ኦ ኣዋልድ ኢየሩሳሌም! ምእንቲ ርእስኽንን ምእንቲ ደቅኽንን ደኣ ብኸያ እምበር ምእንታይስ ኣይትብከያ! 29እተን መኻናትን ዘይወለዳ ማኅፀናትን ዘየጥበዋ ኣጥባትን ብፁዓት እየን፤ ዝብሉለን መዓልትታት ክመጻ እየንሞ። 30በቲ ጊዜ እቱይ ንእምባታት ኣብ ልዕሌና ውደቑ፤ ንዀረብታታትውን ከውሉና! ምባል ክጅምሩ እዮም›። 31ኣብ ርሑስ ኦም ከምዙይ ዝገበሩስ ኣብቲ ንቑጽ ድኣ ኸመይ ክኸውን እዩ! 32ንኽልተ ኸተርቲውን ምስኡ ኽሰቕልዎም ወሰድዎም። 33ቀራንዮ ኣብ ዝበሃል ሥፍራ ምስ በጽሑ ኣብኡ ሰቐልዎ፤ ነቶም ክልተ ኸተርቲ ኸዓ ሓደ ብየማኑ ሓደ ብጸጋሙ ሰቐልዎም። 34ኢየሱስ ድማ ኦ ኣቦይ! ዝገብርዎ ኣይፈልጡን እዮም እሞ ይቕረ በለሎም፤ በለ። ንኽዳውንቱውን ዕፃ ኣውዲቖም ተኻፈልዎ። 35እቲ ሕዝቢ ደው ኢሉ ይርኢ ነበረ፤ እቶም ሹመኛታት ንኻልኦት ዘድኅን ንሱ ክርስቶስ ናይ እግዚኣብሔር ኅሩይ እንተኾይኑስ እስኪ ንባዕሉ የድኅን እናበሉ የላግጹሉ ነበሩ። 36- 37እቶም ወታደራትውን የባጭውሉ ነበሩ፤ ናብኡ ቐሪቦም ድማ ንኽሰትዮ መጺጽ ሃብዎ። ንስኻ ንጉሥ ኣይሁድ እንተዄንካ ርእስኻ ኣድኅን! በልዎ። 38ኣብ ልዕሊ ርእሱ ኸዓ እዙይ ንጉሥ ኣይሁድ እዩ ዝብል ጽሑፍ ነበረ። 39ሓደ ኻብቶም ምስኡ ዝተሰቕሉ ኸተርቲ ንስኻ ክርስቶስ እንተዄንካስ ንርእስኻን ንኣናን ኣድኅን እናበለ ይሕጭጨሉ ነበረ። 40እቲ ኻልኣዩ ግና ኣታ ኣብዝ ኸምዙይ ዝበለ ፍርዲ እንተለኻ ንእግዚኣብሔርዶ ኣይትፈርኅን ኢኻ? 41ንሕናስ ብሓቂ ብግብርና ዝግብአና ተፈዲና፤ እዙይ ግና ሓንቲ ኽፍኣት እኳ ኣይገበረን ኢሉ ገሠጾ። 42ንኢየሱስ ከዓ፦ ኦ ጐይታ! ብመንግሥትኻ ኽትመጽእ እንተለኻ ዘክረኒ! በሎ 43ኢየሱስ ድማ ሎሚ ኣብ ገነት ምሳይ ከም እትኸውን እማን እብለካ ኣለኹ በሎ። 44ካብ ፍርቂ መዓልቲ ኽሳዕ ትሽዓተ ሰዓት ናይ መዓልቲ ኣብ ኲሉ ምድሪ ጸልማት ኮነ። 45ፀሓይ ጸልመተት፤ መጋረጃ ቤተ መቕደስውን ኣብ ክልተ ተተርተረ። 46ኢየሱስ ብዓብዪ ድምፂ ኦ ኣቦይ! ንነፍሰይ ኣብ ኢድካ ኣማኅፅና ኣለኹ! በለ። እዙይ ምስ በለ ነፍሱ ወፀት። 47እቲ ሓለቓ ሚእቲ ግና እቲ ዝኾነ ምስ ረአየ እዝ ሰብኣይ እዙይ ብሓቂ ጻድቕ እዩ ነይሩ እናበለ ንእግዚኣብሔር ኣመስገነ። 48እቶም ክርእዩ ዝተኣከቡ ሕዝቢ ድማ እቲ ዝኾነ ምስ ረአዩ ኣፍ ልቦም እናወቕዑ ነናብ ገዝኦም ተመለሱ። 49እቶም ዝፈልጥዎ ዂሎምን እተን ካብ ገሊላ ጀሚረን ዝሰዓባኦ ኣንስትን ከዓ ብርኁቕ ደው ኢሎም ነዙይ ይጥምቱ ነበሩ። 50እንሆ ዮሴፍ ዝስሙ አባል ባይቶ አይሁድ ሕያዋይን ጻድቕን ሰብ መጸ። 51ዓዱ ድማ ኣርማትያስ ዝበሃል ከተማ ኣይሁድ ነበረ። ንሱ ንመንግሥቲ እግዚኣብሔር ዝጽበያ ድኣ ነበረ እምበር ኣብቲ ምኽሪ ኣይሁድን ግብሮምን ሕብረት ኣይነበሮን። 52ንሱ ናብ ጲላጦስ ከይዱ ናይ ኢየሱስ ሥጋ ኽህቦ ለመኖ። 53ኣውሪዱ ኸዓ ብሓድሽ ፃዕዳ ሓሪ ገነዞ፤ ሰብ ኣብ ዘይተቐበሮ ውቑር መቓብርውን ቀበሮ። 54ሽዑ መዓልቲ ምድላው ድሮ ሰንበት ነበረ። 55እተን ካብ ገሊላ ምስኡ ዝመጻ ኣንስቲ ድማ ስዒበን መቓብሩን እቲ ሥጋኡ ኸመይ ከም ዘንበሩዎን ረአያ። 56ተመሊሰን ከዓ ሽቱን ቅብኣትን ኣዳለዋ፤ ግና ኸምቲ ትእዛዝ ሕጊ ሰንበት ስለ ዝኾነ ኣዕሪፈን ወዓላ።
Copyright
Learn More


text:
ቃለ መጠይቕ | ማሲሞ ቲስታሪሊ
ሓደ ነዳፊ ሮቦት ብዛዕባ እምነቱ ዝገለጾ
ፕሮፌሰር ማሲሞ ቲስታሪሊ ኣብቲ ኣብ ኢጣልያ ዚርከብ ዩኒቨርሲቲ ሳሳሪ ዚሰርሕ ተመራማሪ ስነ ፍልጠት እዩ። ሓጋዚ ኣሰናዳዊ ሰለስተ ኣህጉራዊ መጽሔታት ስነ ፍልጠት እዩ፣ ልዕሊ ሚእቲ ዚኸውን ስነ ፍልጠታዊ ጽሑፋት ኣብ ምጽሓፍ እውን ሓጊዙ እዩ። ደቂ ሰብ ንገጽ ብኸመይ ከም ዜለልዩን ነቲ ኸም ኵዕሶ ምቝላብ ዝኣመሰለ ቐሊል ነገራት ብኸመይ ከም ዚገብርዎን እዩ ዜጽንዕ። ድሕሪኡ፡ ነቲ ደቂ ሰብ ዘለዎም ናይ ምርኣይ ክእለት ብምቕዳሕ ሮቦት ይነድፍ። መጽሔት ንቕሑ! ብዛዕባ እምነቱን ብዛዕባ እቲ ኸም ተመራማሪ ስነ ፍልጠት ኰይኑ ዚዓይዮ ዕዮን ሓቲታቶ ኣላ።
ዝዓበኻሉ ሃይማኖት እንታይ እዩ ነይሩ፧
ወለደይ ካቶሊክ እኳ እንተ ነበሩ፡ ናብ ቤተ ክርስትያን ግና ኣይከዱን እዮም ነይሮም። መንእሰይ ከለኹ፡ ኣብ ኢዝሄርነት እየ ዝኣምን ነይረ። ህይወት ብፍልቀት ከም ዝመጸ እየ ተማሂረ፣ ከም ሓቂ ገይረ ኸኣ እኣምነሉ ነበርኩ። ፈጣሪ ኸም ዘሎ ኣይኣምንን እየ ነይረ፣ ካብ ደቂ ሰብ ልዕል ዝበለ ኣካል ዘሎ ዀይኑ ግና ይስምዓኒ ነበረ። ብዛዕባ እዚ ኽፈልጥ ስለ ዝደለኹ ድማ፡ ቡድህናን ሂንዱነትን ታኦነትን መርመርኩ፣ ነቲ ትምህርትታቶም ግና ዜዕግብ ኰይኑ ኣይረኸብክዎን።
ኣብ ስነ ፍልጠት ከም እትግደስ ዝገበረካ እንታይ እዩ፧
ካብ ቍልዕነተይ ኣትሒዘ፡ ማሽናት እፈቱ ነበርኩ። ነቲ ብኤለክትሪክ ዚሰርሕ መጻወቲታተይ ፈናጢሐ እንደገና እገጣጥሞ ነበርኩ። ነቲ መሃንድስ ተለኮምዩኒኬሽን ዝነበረ ኣቦይ ድማ፡ ሬድዮታትን ተሌፎንን ብኸመይ ከም ዚዓዪ ብሕቶ ልቡ አጥፍኣሉ ነበርኩ።
እቲ ኸም ተመራማሪ ስነ ፍልጠት መጠን እትዓይዮ ዕዮ እንታይ የጠቓልል፧
ኣብ ዩኒቨርሲቲ ጀኖዋ፡ ምህንድስና ኤለክትሮኒክስ እየ ኣጽኒዐ፣ ድሕሪኡ፡ ናይ ዶክተርነት ዲግሪ ንምርካብ፡ ብዛዕባ ንድፊ ሮቦት ምርምር ገበርኩ። ብፍላይ ኣብቲ ደቂ ሰብ ዘለዎም ናይ ምርኣይ ክእለት ብምትኳር እየ ምርምር ዝገብር፣ ሽዑ ንዕኡ እናቐዳሕኩ፡ ሮቦት እነድፍ።
ናይ ምርኣይ ክእለትና ተገዳስነት ዘሕደረልካ ስለምንታይ እዩ፧
ናይ ምርኣይ ክእለትና፡ ካብ ዓይኒ ንላዕሊ ዜጠቓልል እተሓላለኸ ስርዓት ኰይኑ፡ ኣዝዩ ዜደንቕ እዩ፣ ነቲ እንርእዮ ነገራት ናይ ምትርጓም ክእለት እውን ኣሎና። ንኣብነት፡ ኵዕሶ ኽትቈልብ ከለኻ ብዛዕባ ዜጋጥም ነገራት ሕሰብ። ነታ ዅዕሶ ንኽትቈልባ ኽትጐዪ ኸለኻ፡ ናይ ኣዒንትኻ ለንስ፡ ረቲናኻ ንስእሊ እታ ዅዕሶ ብንጹር ከም ዚርእያ ይገብር። ብመሰረት እቲ እታ ዅዕሶ እትንቀሳቐሰሉን ዓይንኻ ዚጥምተሉን ኣንፈት፡ እቲ ስእሊ ኣብ ረቲናኻ ይንቀሳቐስ። ከምዚ ኪኸውን ከሎ፡ ዓይንኻ ኣብታ ዅዕሶ እዩ ዜተኵር። ስለዚ፡ ዋላ እውን ከባቢ እታ ዅዕሶ እንተ ተንቀሳቐሰ፡ ስእሊ እታ ዅዕሶ ኣብ ረቲናኻ ተቐሪጹ እዩ ዚተርፍ።
ኣብ ርእሲኡ ድማ፡ እቲ ናይ ምርኣይ ክእለትና፡ ንፍጥነትን ንኣንፈትን እታ ዅዕሶ ይግምግሞ እዩ። እዚ ኸኣ፡ ዓይንኻ ንምንቅስቓስ እታ ዅዕሶን እቲ ኸባቢኣን ብምግማት፡ ኣብ ረቲና እዩ ዚጅምር። ሽዑ መትኒ ዓይንኻ ነቲ ብረቲናኻ እተፈጥረ ሓበሬታ ናብ ሓንጎልካ ይሰድዶ፣ ሓንጎልካ ኸኣ ነቲ ሓበሬታ ብዝያዳ ብምምርማር ነቲ ዅዕሶ ንኽትቈልባ ይእዝዘካ። እዚ ሕልኽልኽ ዝበለ መስርሕ እዚ፡ ኣዝዩ ዜደንቕ እዩ።
ፈጣሪ ኸም ዘሎ ዘእመነካ እንታይ እዩ፧
ብ1990 ኣብቲ ኣብ ዳብልን፡ ኣይርላንድ ዚርከብ ኮሌጅ ትሪኒቲ፡ ንእተወሰነ ኣዋርሕ ምርምር እገብር ነበርኩ። ምስ ባርባራ ሰበይተይ ናብ ዓድና ኽንምለስ ከለና፡ ብዛዕባ መጻኢ ደቅና ኽንሓስብ ጀመርና። ነታ ናይ የሆዋ ምስክር ዝነበረት ሓብተይ ክንበጽሓ እውን ወሰንና። ሓብተይ ነታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት ላይፍ—ሃው ዲድ ኢት ጌት ሂር፧ ባይ ኢቮሉሽን ኦር ባይ ክርኤሽን (ህይወት ብኸመይ እዩ መጺኡ፧ ብፍልቀትዶ ብፍጥረት፧) ዘርእስታ መጽሓፍ ሃበትኒ። እቲ ኣብታ መጽሓፍ ዚርከብ ብዚግባእ ምርምር እተገብረሉ ሓበሬታ ድማ ኣደነቐኒ። ኣብቲ እዋን እቲ፡ ንፍልቀት ብዓይኒ ዕሙተይ ከም እተቐበልክዎ ተገንዘብኩ። ንኣብነት፡ ፍልቀት ብኣሰረ ህይወት እተደገፈ ኸም ዝዀነ ገይረ እየ ዝሓስብ ነይረ። ከምኡ ግና ኣይኰነን። ሽዑ ብዛዕባ ፍልቀት ብዝያዳ ብዝመርመርኩ መጠን፡ ካብ ሓቂ ዝረሓቐ ምዃኑ ኣመንኩ።
ብዛዕባ እቲ ምስ ሮቦት ዚተሓሓዝ ስራሐይ ክሓስብ ጀመርኩ። መን ዝነደፎ ነገራት እየ ዝቐድሕ ነይረ፧
ድሕሪኡ፡ ብዛዕባ እቲ ምስ ሮቦት ዚተሓሓዝ ስራሐይ ክሓስብ ጀመርኩ። መን ዝነደፎ ነገራት እየ ዝቐድሕ ነይረ፧ ልክዕ ከምቲ ንሕና ዘሎና ዅዕሶ ናይ ምቝላብ ክእለት ዘለዎ ሮቦት ክነድፍ ኣይክእልን እየ። ንሮቦት፡ ኵዕሶ ኸም ዚቘልብ ጌርካ ፕሮግራም ክትገብሮ ይከኣል እዩ፣ ብጥንቃቐ ግና ክትቈጻጸሮ ኣሎካ። ኣብቲ ፕሮግራም ዘይተገብረሉ ዅነታት ከምኡ ኺገብር ኣይክእልን እዩ። እቲ ንኽንምሃር ዘሎና ኽእለት፡ ካብ ማሽናት ይበልጽ፣ ማሽናት ከኣ ሰራሒ ኣለዎ። እዚ ሓቂ እዝን ካልእን ተደማሚሩ፡ ነዳፊ ኸም ዘሎና ኣእመነኒ።
ስለምንታይ ኢኻ ናይ የሆዋ ምስክር ኴንካ፧
ሓደ ምኽንያት፡ ኣነን ባርባራን ነቲ ዕምቈት ዘለዎ ሜላ ኣጸናንዓኦም ስለ ዝፈተናዮ እዩ። ብፍላይ እቲ ኣብ ጽሑፋቶም ዚወጽእ ምርምር እተገብረሉ ሓበሬታ ኣዝዩ ኣደኒቑኒ እዩ። ከምዚ ኸማይ ዝኣመሰሉ ዝርዝር ነገራት ኬጽንዑ ዚደልዩ ሰባት፡ ዓሚቝ ምርምር ይስሕቦም እዩ። ንኣብነት፡ ብዛዕባ እቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ብዙሕ ትንቢታት ኣዝየ ኽግደስ ጀመርኩ። እቲ ዝገበርክዎ መጽናዕቲ ድማ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ ቓል ኣምላኽ ከም ዝዀነ ኣእመነኒ። ብ1992 ኣነን ባርባራን ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኴንና ተጠመቕና።
ብዛዕባ ስነ ፍልጠት ዝገበርካዮ መጽናዕቲ ንእምነትካ ኣዳኺምዋዶ፧
ንእምነተይ ብዝያዳ ኣደልዲልዋ እምበር። ንኣብነት፡ ብኸመይ ገጽ ከም እነለሊ ኽትሓስብ ትኽእል ኢኻ። ሓደ ሕጻን ካብ ዚውለድ ድሕሪ ሒደት ሰዓታት፡ ገጽ ኬለሊ ይኽእል እዩ። ብዘይካዚ፡ ኣነን ንስኻን ንሓደ እንፈልጦ ሰብ፡ ዋላ እውን ኣብ መንጎ ብዙሓት ሰባት ይኹን፡ ከነለልዮ ንኽእል ኢና። ገጹ ብምርኣይ፡ ከመይ ይስምዖ ኸም ዘሎ እውን ክንግምት ንኽእል ኢና። እዚ ዅሉ ነገራት፡ ብዙሕ ሓበሬታን ዜደንቕ ፍጥነትን ዘለዎ መስርሕ ምዃኑ ግና ምሉእ ብምሉእ ኣይንርድኦን ንኸውን።
እቲ ናይ ምርኣይ ክእለትና፡ የሆዋ ኣምላኽ ዝሃበና ኽቡር ውህበት ከም ዝዀነ ምሉእ ብምሉእ እየ ዝኣምን። እቲ ንመጽሓፍ ቅዱስ እውን ዜጠቓልል ውህበት፡ ንኸመስግኖን ብዛዕባኡ ንኻልኦት ንኽነግርን እዩ ዚድርኸኒ። የሆዋ ኣምላኽ ስለቲ ዅሉ ዝፈጠሮ ነገራት ክብሪ ኺውሃቦ ኸም ዚግባእ እየ ዝኣምን።


text:
1ሽዑ ኻልእ ዓብይን ዘገርምን ምልክት ኣብ ሰማይ ረአኹ፤ ሸዉዓተ መዓታት ዘኃዙ ሸዉዓተ መላእኽቲ ረአኹ፤ እዚኣተን እተን እግዚኣብሔር ብኣኣተን ገይሩ ቝጥዓኡ ዘፍጽመለን ናይ መወዳእታ መቕሠፍትታት እየን። 2ድኅርዙይ ብርለ ዘመስል ባሕሪ ረአኹ፤ ንሱዉን ምስ ሓዊ ዘተኃዋወሰ እዩ። እቶም ነቲ ኣራዊትን ንምስሉን ነቲ መጸዉዒኡ ዘኾነ ቝጽርን ዘሠዓሩ እግዚኣብሔር ዘሃቦም በገናታት ኂዞም ኣብ ጥቓ እቲ ባሕሪ መስትያት ደዉ ኢሎም ረአኹ። 3መዘሙር እቲ ኣገልጋሊ እግዚኣብሔር ዘኾነ ሙሴን መዘሙር እቲ በጊዕን ከምዙይ እናበሉ ይዘምሩ ነበሩ፦ ኦ ዂሉ እትኽእል እግዚኣብሔር ኣምላኽ! ሥራሕኻ ዓብይን ግሩምን እዩ። ኦ ንጉሥ ዘለዓለም! መንገድኻ ጽድቅን ሓቅን እዩ። 4ንስኻ በይንኻ ኢኻ ቕዱስ እሞ ኦ እግዚኣብሔር! ዘይፈርሐካን ንስምካ ዘየኽብርን መን ኣሎ? እቲ ቕኑዕ ፍርድኻ ተግሂዱ እዩ እሞ ኲሎም ኣሕዛብ ክመጹ ኣብ ቅድሜኻዉን ክሰግዱ እዮም። 5ድኅርዙይ ድማ ረአኹ እንሆ እታ ድንኳን ምስክር ዘኾነት ቤተ መቕደስ ኣብ ሰማይ ተኸፍተት። 6እቶም ሸዉዓተ መቕሠፍትታት ዘኃዙ ሸዉዓተ መላእኽቲ ኻብ ቤተ መቕደስ ወፁ። ንሳቶም ካብ ሃሪ ዘተሠርሐ ዘንጸባርቕ ጽሩይ ክዳን ተኸዲኖም ኣብ ኣፍ ልቦምዉን ቅናዉቲ ወርቂ ተዓጢቖም ነበሩ። 7ሓደ ኻብቶም ኣርባዕተ እንስሳ ኸዓ ካብ ቊጥዓ እቲ ንዘለዓለመ ዓለም ዘነብር እግዚኣብሔር ዘተመልአ ሸዉዓተ ጽዋዕ ወርቂ ነቶም ሸዉዓተ መላእኽቲ ሃቦም። 8እታ መቕደስ ድማ ኻብቲ ናይ እግዚኣብሔር ግርማን ኃይልን ዘተልዓለ ብትኪ መልአት። ናይቶም ሸዉዓተ መላእኽቲ ሸዉዓቲአን መቕሠፍትታት ክሳዕ ዘዉድኣ ኸዓ ሓደኳ ናብ መቕደስ ክኣቱ ኣይከኣለን።
Copyright
Learn More


text:
1ምእንትዙይ ንሕናውን ክንድዙይ ዝኣኽሉ መሰኻኽር ከም ደመና ኸቢቦምና ስለ ዘለዉ ንዅሉ እቲ ዝኸብደናን ዝጠብቀናን ኃጢኣት ኣርኂቕና በቲ ኣብ ቅድሜና ተዳልዩልና ዘሎ መቀዳደሚ ብትዕግሥቲ ጸኒዕና ንጕየ። 2ንዅሉ ውርደት ንዒቑ ምእንቲ ኣብ ቅድሚኡ ዘሎ ሓጐስ ኢሉ ኣብ መስቀል ሙማት ዝተዓገሠ ኣብ የማን ዙፋን እግዚኣብሔር ዝተቐመጠ ናይ እምነትና ጀማርን ፈጻምን ናብ ዝኾነ ኢየሱስ ንጠምት። 3ምእንቲ ኸይትደኽሙን ተስፋ ኸይትቖርጹን ነቲ ብኃጥኣን ክንድዙይ ዝኣክል መከራ ዝተዓገሠ ንእኡ ዘክርዎ። 4ምስ ኃጢኣት ክትቃለሱ እንተለኹም ገና ኽሳዕ ምፍሳስ ደምኩም እትበጽሑ ኣይቲወምኩምን። 5እቲ ኸም ውሉድ ገይሩ ከምዙይ ኢሉ ዝምዕደኩም ቃል ረሲዕኹምዎ ዲኹም? ወደይ ተግሳጽ ጐይታ ኣይተቃልል፤ እንተ ቐጽዐካውን ተስፋ ኣይትቑረጽ፤ 6እግዚኣብሔር ነቲ ዝፈትዎ እዩ ዝግስጽሞ ነቲ ኸም ወዱ ንዝተቐበሎውን ይቐጽዖ። 7እግዚኣብሔር ከም ውሉዱ ይርእየኩም እዩሞ እንተ ቐጽዐኩም ተዓገሡ ኣቦኡ ዘይቐጽዖ ውሉድከ መን እዩ? 8ከምቶም ኲሎም ውሉድ መቕጻዕቲ እንተዘይተቐቢልኩም ግና ድቓሉ ደኣ እምበር ውሉድ ኣይኮንኩምን። 9ኣብ ልዕሊዙይ ብሥጋ ዝወለዱና ኣቦታት ዝቐጽዑና ካብ ኮኑ ንሕናውን እነኽብሮም ካብ ኮንና ብሕይወት ምእንቲ ኽንነብር ነቲ መንፈሳዊ ኣቦና ደኣ ኸመይ ኣብሊጽና ኽንእዘዞ ዘይግብአና 10ሥጋውያን ኣቦታትና ንቑሩብ ጊዜ ከምቲ ጽቡቕ እዩ ኢሎም ዝገመትዎ ገይሮም ይቐጽዑና፤ እግዚኣብሔር ግና ናይ ቅድስናኡ ተኻፈልቲ ምእንቲ ኽንከውን ኢሉ ንጥቕምና ይቐጽዐና። 11ኲሉ ቕጽዓት ንጊዜኡ የኅዝን እምበር ኣየሐጕስን እዩ፤ ብትዕግሥቲ ንዝተቐበልዎ ግና ንሓዋሩ ሰላም ዝመልኦ ናይ ጽድቂ ፍረ እዩ ዘፍርየሎም። 12ስለዙይ ዝደንዘዙ ኣእዳውኩምን ዝደኸሙ ኣብራኽኩምን ኣጽንዑ። 13 ዝሕንክስ ክሓዊ እምበር ዝገደደ ምእንቲ ኸይዘናበልስ ነእጋርኩም ቅኑዕ መንገዲ ግበሩ። 14ምስ ኲሉ ሰብ ብሰላም ንበሩ፤ ብዘይ ቅድስና ሓደኳ ንእግዚኣብሔር ዝርእዮ የለን እሞ ቅዱሳን ክትኮኑ ፀዓሩ። 15ካብ ጸጋ እግዚኣብሔር ሓደኳ ኸይወፅእ ከምኡውን መሪር ሡር በቝሉ ኸየጨንቐኩም ንብዙኃት ከዓ ኸየርክስ ተጠንቀቑ። 16ሓደኳ ዘማዊ ዝኾነ ወይ ከምቲ ንሓንቲ ጊዜ ኽበልዕ ኢሉ ብዅርናኡ ዝሸጠ ኤሳው መንፈስ ዘይብሉ ሰብ ከይህሉ ተጠንቀቑ። 17ኤሳው ጸኒሑ ነታ በረኸት ክወርስ እኳ እንተደለያ ኣይተውሃቦን፤ ብንብዓትውን እንተ ደለያ ንንስሓ ዝኸውን ጊዜ ከም ዘይረኸበ ትፈልጡ ኢኹም። 18- 19ንስኻትኩም ኣብቲ ሃልሃል ብዝብል ሓዊ ጣቓ ጸልማት ንፋስ ኣውሎ ብድምፂ መለኸትን ቃል ዝስመዐሉ ድምፅን ዝተኸበበ ብኢድ ክድህሰስ ናብ ዝኽእል እምባ ሲና ኣይኮንኩምን በጺሕኩም ዘለኹም። 20 እንስሳ እኳ ነቲ እምባ እንተ ነኽአ ብእምኒ ተቐጥቒጡ ይሙት ዝብል ትእዛዝ ክፆርዎ ኣይከኣሉንሞ ወሲኹ ኸይዛረቦም ለመንዎ። 21እቲ ትርኢት ክሳዕ ኽንድዙይ ዘፍርኅ ስለ ዝነበረ ድማ ሙሴ እፈርኅን እርዕድን ኣለኹ በለ። 22ንስኻትኩም ግና ናብ እምባ ጽዮንን ናብታ ኸተማ ሕያው እግዚኣብሔር ዝኾነት ሰማያዊት ኢየሩሳሌምን ናብቶም ብሓጐስ ዝተኣከቡ ኣእላፋት ዝኾኑ መላእኽትን 23ናብታ በቶም ኣብ ሰማያት ስሞም ዝተጽሓፈ በዅሪ ዝኾኑ ዝቖመት ቤተ ክርስቲያንን ናብቲ ንዅሉ ዝፈርድ እግዚኣብሔርን ናብ ነፍሳት እቶም ፍጹማን ዝኾኑ ጻድቃንን በጺሕኹም ኢኹም። 24ናብቲ ናይ ሓድሽ ኪዳን ማእኸላይ መተዓረቂ ዝኾነ ኢየሱስን ናብቲ ካብ ደም ኣቤል ብዝበለጸ ዝዛረብ ምንዛኅ ደምን ኢኹም በጺሕኹም ዘለኹም። 25እምበኣር ነቲ ዝዛረበኩም ዘሎ ምስማዕ ኸይትኣብይዎ ተጠንቀቑ፤ እቶም ካብ ምድሪ ዝተዛረቦም ምስማዕ ምስ ኣበይዎ ካብ ፍርዲ ኻብ ዘየምለጡ ንሕና ግዳ ነቲ ኻብ ሰማይ ዝዛረበና ምስማዕ እንተኣበና ከመይ ኢልና ኽነምልጥ ንኽእል? 26ሽዑ ድምፁ ንምድሪ ኣናወጻ፤ ሕዚ ግና ንምድሪ ጥራሕ ዘይኮነስ ንሰማይውን ሓንሳእ ደጊመ ኸናውጾ እየ ኢሉ ቓል ኣትዩ እዩ። 27 ሓንሳእ ደጊመ ዝብል ቃል ከዓ እቲ ዝናወጽ ፍጡር ኲሉ ኸም ዝኃልፍ እቲ ዘይናወጽ ከዓ ጸኒዑ ኸም ዝነብር ከመልክት ኢሉ እዩ። 28እምበኣር ዘይትናወጽ መንግሥቲ እንቕበል ካብ ኮንና መመስገንቲ ንኹን፤ ነቲ ንእኡ ባህ ዘብሎ ኣምልኾ ድማ ብፍርኃትን ኣኽብሮትን ነቕርበሉ። 29ኣምላኽና ዝባላዕ ሓዊ እዩሞ።
Copyright
Learn More


text:
ግምቢ ዘብዐኛ (ሕታም መጽናዕቲ) ሚያዝያ 2014
እዛ ሕታም እዚኣ፡ ከም ናይ ሙሴ ዝዓይነታ እምነት ብኸመይ ከነርኢ ኸም እንኽእል ትገልጽ። የሆዋ ንሓላፍነት ስድራ ቤት ብኸመይ ይርእዮ፧ ነዚ ሓላፍነት እዚ ንኽንፍጽሞኸ ብኸመይ ይሕግዘና፧
ንእምነት ሙሴ ቕድሓያ
እምነት ንሙሴ፡ ስጋዊ ባህግታት ንኺነጽግን ነቲ እተዋህቦ ፍሉይ መሰል ኣገልግሎት ኣኽቢሩ ንኽርእዮን ሓጊዛቶ እያ። ሙሴ “ናብቲ ዚረኽቦ ዓስቢ” ዝጠመተ ስለምንታይ እዩ፧
“ነቲ ዘይርአ” ትርእዮ ዲኻ፧
ንሙሴ፡ እታ ኣብ የሆዋ ዝነበረቶ እምነት፡ ካብ ፍርሂ ሰብ ዘዕቈበቶን ኣብ መብጽዓታት ኣምላኽ ንኺኣምን ዝሓገዘቶን ብኸመይ እያ። ንየሆዋ ኸም ሓደ ኺሕግዘካ ዚህንጠ ኣምላኽ ጌርካ ምእንቲ ኽትርእዮ፡ ንእምነትካ ኣደልድላ።
ናይ ምሉእ ግዜ ኣገልግሎት፡ ናበይ ከም ዝመርሓኒ
ሮበርት ዋለን ነቲ ን65 ዓመት ዘሕለፎ ናይ ምሉእ ግዜ ኣገልግሎት ምልስ ኢሉ ኺሓስበሉ ኸሎ፡ በረኸትን ዕላማን ዘለዎ ህይወት ምዃኑ ዝገለጸሉ ምኽንያት እንታይ ምዃኑ ርአ።
ንኽልተ ጐይተት ኪግዛእ ዚኽእል ሓደ እኳ የልቦን
ገሊኣቶም ዝያዳ ገንዘብ ንምርካብ ናብ ወጻኢ ሃገር ግዒዞም እዮም። ንስራሕ ኢልካ ተፈላሊኻ ምንባር፡ ንሓዳርን ንውሉዳትን ነቲ ምስ ኣምላኽ ዘሎና ርክብን ዚጸልዎ ብኸመይ እዩ፧
ኣጆኻ! የሆዋ ረዳኢኻ እዩ
ሓደ ኣቦ ንስራሕ ኢሉ ኻብ ስድራ ቤቱ ተፈልዩ እኳ እንተ ነበረ፡ ብኸመይ ንናብራ ስድራ ቤቱ ኣተዓራርይዎ፧ የሆዋ ነቲ ኣቦ፡ ኣብ ትሑት ቍጠባዊ ዅነታት ንስድራ ቤቱ ንኺድግፋ ዝሓገዞ ብኸመይ እዩ፧
ኣዒንቲ የሆዋ ዚቋመታኻ ምዃነን ተማስወሉ ዲኻ፧
የሆዋ ብዛዕባና ኸም ዚግደስ ዜርእየሉ ሓሙሽተ መገድታት መርምር፣ ካብ ውልቃዊ ኣቓልቦኡ ብኸመይ ከም እንጥቀም ድማ ርአ።
ትፈልጥዶ፧
ብግዜ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ደይመደይ ኢልካ ኽዳንካ ምቕዳድ እንታይ እዩ ዜመልክት ነይሩ፧


text:
[audioplayer file=”http://sallina.com///audio/Ewanawi-Zaeba/ewanawi zaeba 01-11-2016.mp3″]
ብኢሳይያስ ዝምራሕ ጉጅለ ሓሶት ብምድግጋም ሓቂ ንምምሳል ይጽዕር፡፡ ብዓመጽን ምድንጋርን ናብ መንበረ ስልጣን ካብ ዝድይብ ጀሚሩ ንልዕሊ 25 ዓመታት ንህዝብና ብሓሶት ፕሮፖጋንዳ ኣደንቁርዎ ስጋብ ሕጂ’ዉን የደንቁሮ’ሎ፡፡
ሕቡእ ኣጀንዳ ናይ’ዚ ጉጅለ ሓሶት እንዳቃላሕካ ዕምሪ ስልጣንካ ምንዋሕ ዝብል ሕሱር ፖለቲካ ብምስጓም’ዩ፡፡ መደናገሪ ቤላቤሎ ወረታት ዝነዝሑ ከም ባዶ 03 ዝኣመሰሉ መጋበርያታት ብምፍጣር ኣብ ባይታ ዘየሎ፡ ዘይተገብረ ጻዕዳ ሓሶት እንዳኣለሙ ናብ ህዝቢ ብምንዛሕ ህዝቢ ኣብ በለካ ለኽዓካ ክጽመድን ንሽርሕን እከይ ተግባራትን ናይ’ዚ ጉጅለ ንኸየስተውዕልን ከየስተብህልን እናገበረ መጺኡ፡፡
ሓደ ከም መርዓድን መድሃልን ዝጥቀመሉ ዝጸንሐ ሜላ “ንሕና ኢድና ነዊሕ’ዩ” ዝብል ፕሮፖጋንዳ ስጋብ ሕጂ ዝጥቀመሉ ዘሎ መደናገሪ ሜላ’ዩ፡፡ ዝኾነ ሰብ ኣብ ዝሃለወ ይሃሉ ኣብ ዝኸደ ይኺድ ንክነረኻኽበሉ ኣይንጽገምን እንዳበለ የፈራርሕን ኩሉ ብፍርሒ ርእሱ ኣድኒኑ ንኽግዛእ ከይተሓለለ ሰሪሑሉ’ዩ፡፡
እዚ ኣበሃህላ’ዚ ዘመኑ ዝሓለፎ ፍሹል ፖለቲካ ከምዝኾነ ብጭብጢ ዘረጋግጹልና ብዙሓት ሓቅታት ኣለዉ፡፡ እዚ “ኢድና ነዊሕ’ዩ” እንዳበለ ዝመጻደቕ ጉጅለ ሰራዊቱ መዓልታዊ ካብ 200-300 በብ ግምባራቱ ነዚ ጉጅለ ራሕሪሖም እንዳተበታተኑ ክዓግት ዘይክኣለ ስግር ማዕዶ ንዘለዉ ከረኻኽብ ዘኽእሎ ዓቕሚ የብሉን፡፡ በብእዋኑ ካብ ኣጋር ሰራዊት ወጻኢ ኣባላት ሓይሊ ባሕርን ሓይሊ ኣየርን ነናብ ዝጠዓሞም ዘዝሓዙ ሒዞም እንዳወጹ ተዓዚብና ኢና፡፡ እዚ ነዊሕ’ዩ ኢድና ዝብል ግን ካብ ዘረባን ታህዲድን ብዝሰገረ ዝገብሮ ነገር የለን፡፡ ክገብሮ ዝኽእል ዓቕምን ተኽእሎን ስለዘይብሉ፡፡
ርሑቕ ከይከድና አብዚ ቅንያት’ዚ ዘጋጠመ ህልዊ ኩነታት ምግላጽ ጥፍሽና ናይዚ ጉጅለ ዘቃልዕ ከምዝኾነ ምርኣዩ ኣገዳስነት ኣለዎ፡፡
ብ26 ጥቅምቲ ዓመተ 2016 ክልተ ሓይሊ ኣየር ኤርትራ 102 ክንፊ ቁጽራ ዝኾነት ናይ ልምምድ ነፋሪት ብምሓዝ ናብ ኢትዮጵያ ዕቑባ ሓቲቶም ኣለዉ፡፡ ብጀካ እዚኣቶም ብዶባት ኤርትራ ፈንጺሖም ናብ ኢትዮጵያ ኣብ ውሽጢ ሰለስተ መዓልቲ ጥራይ ልዕሊ 280 ኣባላት ሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ ኣትዮም’ዮም፡፡
ናብ ሱዳን ዝውሕዝ ዘሎ ሰራዊትን ቤርጌሰን ልዕሊ ዝኾነ ይኹን እዋን ሎሚ ብዝተዓጻጸፈ ቁጽሪ ወሲኹ’ሎ፡፡ ጉጅለ ኢሳይያስ ግን ፍጹም ክዓግቶ ኣይክኣለን፡፡ ካብ ጓጉኡ በብዝጠዓሞ ዝሓዘ ሒዙ ስደት ክውሕዝ እንዳርኣየ ዓቕሚ ስለዘይብሉ ክዓግት ኣይክኣለን፡፡ ንቀጻሊ’ዉን ክዓግቶ ብቕዓትን ሓይልን ኣይብሉን፡፡
ሕጂ ተሪፋቶ ዘላ ኣብ ድርኩኹት ጉድጓድ ኴንካ ነቲ ሓቂ ሓሶት እንዳበልካ ክትዓባብጥ ምፍታን’ዩ፡፡ ኣብዚ ቅንያት’ዚ ክልተ ኣባላት ሓይሊ ኣየር ነፋሪት ሒዞም ኢትዮጵያ ከምዝኣተዉ ማዕከናት ዜና ዓለም እንዳተቐባበሉ ከጋውሕዎ ከለዉ ነዚ ሓቂ’ዚ ሓሶት ክብል’ዩ ክዓብጦ ፈቲኑ፡፡ ተፈተወ ተጸልአ ግን ሓቂ ብሓሶት ኣይትቕበርን፡፡


text:
ንቕሑ! ሰነ 2013
እምብዛ ብዙሕ ዲና እንዕድግ ዘለና፧
ካብዘን ተኸታተልቲ ዓንቀጻት፡ እምብዛ ብዙሕ ምዕዳግ እንታይ ጽልዋ ኼሕድረልካ ኸም ዚኽእልን ንወጻኢታትካ ብኸመይ ክትቈጻጸሮ ኸም እትኽእልን ተምሃር።
ካብ ከባቢ ዓለም
ዛዕባታት፦ ትኪ ማካይን ዘለዎ ሳዕቤንን ኣብ ኣፍሪቃን እስያን እተረኽበ ናይ ሓሶት ኣፋውስን።
ንምስጕዳም ብኸመይ ከም እትሓድጎ
ገሊኦም ሰብ ሓዳር፡ ክሳዕ ምስጕዳም ዚበጽሑ ብኸመይ እዮም፧ ንፍልልያቶም ንምፍታሕከ እንታይ ኪገብሩ ይኽእሉ፧
ሰይጣን
ሰይጣን ናይ ሓቂ ኣካል ድዩ ወይስ ዘይጭበጥ እኩይ ባህርይ፧
ንወጻኢታትካ ብኸመይ ከም እትቈጻጸሮ
ብዙሕ ንኸይተውጽእ ኪሕግዘካ ብዛዕባ ዚኽእል ሽዱሽተ ግብራዊ ነጥብታት ኣንብብ።
ንወጻኢታትካ ብኸመይ ከም እትቈጻጸሮ
ንወጻኢታትና ብኸመይ ክንቈጻጸሮ ኸም እንኽእል ዚገልጽ ሽዱሽተ ነጥብታት ርአ።
ናብ ፓናማ እተገብረ ምብጻሕ
ፓናማ ብመትረባ እያ እትፍለጥ። ብዛዕባ እዛ ሃገር እዚኣን ብዛዕባ ተቐማጦኣን ብዝያዳ ፍለጥ።
ብስም ኣምላኽ እተዋህበ ናይ መወዳእታ መጠንቀቕታ
ስጳኛውያን ወረርቲ ነቲ ኤል ሪኳየርሜንቶ ዚብሃል ሰነድ ተጠቒሞም፡ ከም ድላዮም ገበሩ። እሞኸ ኣምላኽ በዚ ተሓታቲ ድዩ፧
ክንፊ እቲ ሃምፕባክ ዚብሃል ዓሳ ኣንበሪ
ክንፊ እዚ ገዚፍ እንስሳ እዚ፡ ንገሊኡ መዳያት ህይወትካ ብኸመይ ከም ዝጸለዎ ኣንብብ።


text:
ምዕራፍ 94
ኣድላይነት ጸሎትን ትሕትናን
ምሳሌ እታ ላሕ እተብል መበለት
እቲ ፈሪሳውን እቲ ኣካብ ቀረጽን
የሱስ ንደቀ መዛሙርቱ፡ ብቐጻሊ ምጽላይ ኣድላዪ ምዃኑ እተርኢ ምሳሌ ነጊርዎም ነይሩ እዩ። (ሉቃስ 11:5-13) ኣብ ሰማርያ ወይ ኣብ ገሊላ ኣብ ዝነበረሉ እዋን ከኣ፡ ሓደ ሰብ ከይተሓለለ ኺጽሊ ኸም ዚግባእ ኣጕልሓሎም። ነዚ መልእኽቲ እዚ ድማ፡ በዛ እትስዕብ ምሳሌ ገይሩ እዩ ኣጕሊሑሎም፦
“ኣብ ሓንቲ ኸተማ፡ ንኣምላኽ ዘይፈርህ፡ ንሰብ ድማ ዘይሓፍር ሓደ ፈራዲ ነበረ። ኣብታ ኸተማ እቲኣ ኸኣ፡ ሓንቲ መበለት ነበረት፣ ናብኡ እናተመላለሰት ድማ፡ ‘ምስ መባእስተይ ፍትሒ ኣውጽኣለይ’ ትብሎ ነበረት። ንእተወሰነ ግዜ ኣበያ፣ ድሕሪኡ ግና ብልቡ፡ ‘ንኣምላኽ እኳ እንተ ዘይፈራህኩ፡ ንሰብ እውን እንተ ዘይሓፈርኩ፡ እዛ መበለት እዚኣ ላሕ ተብለኒ ኣላ እሞ፡ እናመጸት ብልማኖኣ ኸይተሰልክየንስ፡ ፍትሒ ደኣ ኸውጽኣላ’ በለ።”—ሉቃስ 18:2-5።
ድሕርዚ፡ የሱስ ትርጉም እታ ምሳሌ ኸምዚ ኢሉ ገለጸ፦ “እዚ ፈራዲ እዚ ዓማጺ ኽነሱ፡ ዝበሎ ስምዑ። ኣምላኽ ግዳ ዚዕገሶም እኳ ኽነሱ፡ ነቶም መዓልትን ለይትን ናብኡ ዚጭርሑ ሕሩያቱ ፍትሒዶ ኣየውጽኣሎምን፧” (ሉቃስ 18:6, 7) እሞ ደኣ ብዛዕባ ኣቦኡ እንታይ እዩ ዚገልጽ ነይሩ፧
የሱስ ከምዚ ኺብል ከሎ፡ የሆዋ ኣምላኽ ከምቲ ዓማጺ ፈራዲ እዩ ማለቱ ኣይኰነን። ኣብ ክንዳኡስ፡ ሓደ ዓማጺ ፈራዲ ነቲ ብቐጻሊ ዚቐርበሉ ልማኖ ዚምልስ ካብ ኰነ፡ ኣምላኽ ብዘይ ጥርጥር ከምኡ ኸም ዚገብር እዩ መረጋገጺ ዚህብ ነይሩ። ኣምላኽ ጻድቕን ሕያዋይን እዩ፡ ህዝቡ ኸይተሓለሉ እንተ ጸልዮም ከኣ ይምልሰሎም እዩ። እቲ የሱስ ቀጺሉ፡ “እብለኩም ኣለኹ፡ [ኣምላኽ] ቀልጢፉ ፍትሒ ኼውጽኣሎም እዩ” ዝበሎ ቓላት ነዚ ዜጕልሕ እዩ።—ሉቃስ 18:8።
ትሑታትን ድኻታትን ብዙሕ ግዜ ፍትሒ ኣይረኽቡን እዮም፣ ሓያላትን ሃብታማትን ግና ብዙሕ ሳዕ ሞገስ ይረኽቡ እዮም። ኣብ ኣምላኽ ግና ከምኡ ኣይኰነን። ግዜኡ ምስ ኣኸለ፡ ንእኩያት ኪቐጽዖም፡ ንገላዉኡ ድማ ናይ ዘለኣለም ህይወት ኪህቦም እዩ።
ከምታ ነታ መበለት ዝነበረታ ዓይነት እምነት ዘላቶ መን እዩ፧ ኣምላኽ ‘ቀልጢፉ ፍትሒ ኸም ዜውጽእ’ ብሓቂ ዚኣምኑ ኽንደይ እዮም፧ የሱስ ከይተሓለልካ ብዛዕባ ምጽላይ እዩ ኺዛረብ ጸኒሑ። ቀጺሉ፡ ጸሎት ኣብ ዘለዎ ሓይሊ ብዛዕባ ምእማን፡ “ወዲ ሰብ ምስ መጸ ግና፡ ነዛ እምነት እዚኣ ደዀን ኣብ ምድሪ ኺረኽባ እዩ፧” በለ። (ሉቃስ 18:8) እዛ ሕቶ እዚኣ፡ ክርስቶስ ኣብ ዚመጸሉ እዋን ከምዚኣ ዝበለት እምነት ብብዝሒ ኸም ዘይትርከብ እትእምት እያ።
ካብ መንጎ እቶም ንየሱስ ዝሰምዕዎ ዝነበሩ ሰባት ብዛዕባ እምነቶም ርግጸኛታት ዝነበሩ ሰባት ነይሮም እዮም። ንሳቶም ከኣ ጻድቃን ከም ዝዀኑ ብርእሶም ዚእመኑ፡ ንኻልኦት እውን ዚንዕቁ እዮም ነይሮም። ንዓታቶም ድማ እዛ ምሳሌ እዚኣ መሰለሎም፦
“ክልተ ሰብኡት፡ እቲ ሓደ ፈሪሳዊ፡ እቲ ኻልኣይ ከኣ ኣካብ ቀረጽ፡ ኪጽልዩ ናብ ቤተ መቕደስ ደየቡ። እቲ ፈሪሳዊ ደው ኢሉ ብልቡ ኸምዚ ኢሉ ጸለየ፦ ‘ኦ ኣምላኽ፡ ከም ካልኦት ሰባት፡ ከም ዘረፍቲ፡ ከም ዓመጽቲ፡ ከም ዘመውቲ፡ ወይ ከምዚ ኣካብ ቀረጽ እዚ እውን ስለ ዘይኰንኩ፡ አመስግነካ ኣለኹ። ኣብ ሰሙን ክልተ ሳዕ እጸውም፡ ካብ ኵሉ ዘጥርዮ ኸኣ ዕሽር እህብ እየ።’”—ሉቃስ 18:10-12።
ፈሪሳውያን ነቲ ናይ ኣምሰሉ ጽድቆም ብግህዶ የርእዩ ነይሮም እዮም። ንኻልኦት ንምምሳጥ ኢሎም እዮም ከምኡ ዚገብሩ ነይሮም። ሰኑይን ሓሙስን ባዕሎም ዘቘምዎ ልማድ ጾም ነይርዎም እዩ፣ እተን መዓልትታት እቲአን መዓልትታት ዕዳጋ ብምንባረን፡ ብብዙሓት ኪርኣዩ ይኽእሉ ነይሮም እዮም። ካብ ዘይረብሕ ኣትክልቲ እውን ከይተረፈ ዕሽር ይህቡ ነይሮም እዮም። (ሉቃስ 11:42) ሒደት ኣዋርሕ ኣቐዲሞም፡ “እዚ [ብኣረኣእያ ፈሪሳውያን] ሕጊ ዘይፈልጥ ህዝቢ እዚ ግና፡ ርጉም እዩ” ብምባል ነቲ ተራ ህዝቢ ዘለዎም ንዕቀት ኣርእዮም ነይሮም እዮም።—ዮሃንስ 7:49።
የሱስ ምሳሌኡ ኸምዚ ኢሉ ቐጸለ፦ “እቲ ኣካብ ቀረጽ ግና ኣብ ርሑቕ ደው ኢሉ፡ ‘ኦ ኣምላኽ፡ ንዓይ ንሓጥእ ራሕርሓለይ’ እናበለ ኣፍ ልቡ ይወቅዕ ነበረ እምበር፡ ዓይኑ ናብ ሰማይ ኬልዕል እኳ ኣይደፈረን።” እወ፡ እቲ ኣካብ ቀረጽ ንጕድለቱ ብትሕትና ተኣሚኑ እዩ። የሱስ ኣብ መደምደምታ፡ “እብለኩም ኣለኹ፡ ርእሱ ዜልዕል ኵሉ ኺዋረድ፡ ርእሱ ዜትሕት ግና ኪልዕል እዩ እሞ፡ እዚ ሓለፋ እቲ ፈሪሳዊ ጸዲቑ ናብ ቤቱ ወረደ” በለ።—ሉቃስ 18:13, 14።
በዚ ኸምዚ፡ የሱስ ኣድላይነት ትሕትና ኣጕልሐ። እዚ ኸኣ ንደቀ መዛሙርቱ ኣገዳሲ ትምህርቲ እዩ ነይሩ፣ ከመይሲ፡ ንሳቶም ኣብቲ ርእሶም ዜጽድቑ ፈሪሳውያን ብዛዕባ ቦታን መዓርግን ዜተኵሩሉ ሕብረተሰብ እዮም ዓብዮም። ብተወሳኺ፡ ንዅሎም ሰዓብቲ የሱስ እውን ጠቓሚ ምኽሪ እዩ ነይሩ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ኣምላኽ ንዅሉ ጸሎት ድዩ ዚስምዖ፧
ገሊኡ ጸሎት ንኣምላኽ ዘየሐጕሶ ስለምንታይ እዩ፧ ኣምላኽ ንኺሰምዓና እንታይ ክንገብር ኣሎና፧


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሃዱ ኣምላክ አሜን!
ዘመነ ዮሓንስ ዓቢይ ጾም ዝጅምር ካብ የካቲት 12 – 2004 ዓ.ም (20-02-12) ኮይኑ በዓል ትንሣኤ ኣብ ዕለት ሚያዝያ 7- 2004 ዓ.ም (14-04-12) ይኸውን። ኣምላከ ቅዱሳን እግዚአብሔር ጾምና ይባርኸልና!
ዐቢይ ጾም (ዘጾም ክርስቶስ) ካብ ለካቲት 21 ስጋብ ሚያዚያ 16። እዚ ጾም ጐይታና መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ድሕሪ ምጥማቁ 40 መዓልትን ለይትን ዝጾሞ ጾም ብምዃኑ ዓቢይ ጾም ተባሂሉ። ንሕና'ውን ጐይታና መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ዝጾሞ ብምዝካር ፣በረከት ንምርካብ ፣ ከምእ'ውን ብግብሪ ንዕዑ ብምምሳል ናይ ሥጋ ፈቃድና ንምግዛእ ንጾሞ።
ዐቢይ ጾም 55 መዓልታት ንጾሞ ጾም እዩ። ሸሞንተ ሳምንታት ከኣ ኣለዎ። ንሳቶም ከኣ፣-
1ይ ሰሙነ ፣ ዘወረደ ፣ ጐይታና መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ካብ ሰማይ ምውራዱ
2ይ ሰሙነ ፣ ቅድስት፣ ናይ ሰንበት ቅድስና
3ይ ሰሙነ ፣ምኩራብ ፣ ጐይታና መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ ምኩራብ ምምሃሩ
4ይ ሰሙነ ፣ መፃጉ ፣ ጐይታና መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ሕሙማን ምፍዋሱ
5ይ ሰሙነ ፣ደብረዘይቲ፣ ጐይታና መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብዚ እምባ ብዛዕባ ዳግማይ ምጽኣት ምምሃሩ
6ይ ሰሙነ ፣ ገብርሔር፣ ቅኑዕ ኣገልጋሊ ዋጋኡ ዘለዎ ምዃኑ
7ይ ሰሙነ፣ ኒቆዲሞስ ፣ ጐይታና መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ምስ ኒቆዲሞስ ምዝርራቡ
8ይ ሰሙነ ፣ ሆሳእና ፣ ጐይታና መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ እንዳተመስገነ ናብ ቤተ መቅድስ ምእታዉን ስለና ሕማማት ምቅባሉ ይዝከር።
ኣምላከ ቅዱሳን እግዚአብሔር ጾሞ ብሰላም ብፍቅሪ ብትሕትና ጾምና ናብ በዓለ ትንሣኤኡ ብሰላም ክንበጽሕ ብለውሃቱን ምሕረቱ ይሓልወና። ኣሜን።


text:
ገበር | ጸሎት ጥቕሚ ኣለዎዶ፧
ጸሎት ዚሰምዕ ኣካል ኣሎዶ፧
ገሊኦም ሰባት ጸሎት መጥፍኢ ግዜ ኸም ዝዀነን ጸሎት ዚሰምዕ ኣካል ከም ዘየለን እዮም ዚሓስቡ። ካልኦት ከኣ ዚጽልዩ እኳ እንተ ዀኑ፡ መልሲ ዘይረኽቡ ዀይኑ እዩ ዚስምዖም። ሓደ ብኣምላኽ ዘይኣምን ሰብ፡ “እንተ ኣሊኻ፡ ሕሹኽ ጥራይ በለኒ” ኢሉ ጸለየ። እንተዀነ ግና መልሲ ኸም ዘይረኸበ ተዛረበ።
መጽሓፍ ቅዱስ መንፈሳዊ ኣካል ዘለዎ ጸሎት ዚሰምዕ ኣምላኽ ከም ዘሎ የረጋግጸልና እዩ። ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ነቶም ቀደም ዝነበሩ ሰባት እተነግሮም ከምዚ ዚስዕብ ዚብል ጸብጻብ ንረክብ፦ “ምስ እተእዊ ብርግጽ [ኣምላኽ] ጸጋ ኺህበካ እዩ፡ ኪሰምዕ ከሎ ኸኣ ኪመልሰልካ እዩ።” (ኢሳይያስ 30:19) ካልእ ጥቕሲ መጽሓፍ ቅዱስ ድማ፡ ‘ጸሎት ቅኑዓት ባህ የብሎ’ ይብል።—ምሳሌ 15:8
የሱስ ናብ ኣቦኡ ጸለየ፣ ጸሎቱ ድማ “ተሰምዐ።”—እብራውያን 5፡7
ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ብዛዕባ እቶም ጸሎቶም እተሰምዐ ሰባት ዚገልጽ ኣብነታት ይርከብ እዩ። ሓንቲ ጥቕሲ መጽሓፍ ቅዱስ፡ የሱስ “ናብቲ ኻብ ሞት ኬድሕኖ ዚኽእል፡ ምህለላን ልማኖን” ከም ዘቕረበ፡ ጸሎቱ ድማ ከም ‘እተሰምዐ’ ትገልጽ። (እብራውያን 5:7) ካልእ ኣብነታት ድማ ኣብ ዳንኤል 9:21 ከምኡ እውን ኣብ 2 ዜና መዋእል 7:1 ኺርከብ ይከኣል እዩ።
ገሊኦም ሰባት ጸሎቶም ዘይተመለሰ ዀይኑ ዚስምዖም ደኣ እሞ ስለምንታይ እዩ፧ ጸሎትና ምእንቲ ኺስማዕ ናብቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ተገሊጹ ዘሎ የሆዋ * ዝስሙ ኣምላኽ ጥራይ ደኣ እምበር፡ ናብ ካልኦት ኣማልኽቲ ወይ ናብ ኣቦሓጎታት ክንጽሊ የብልናን። ኣብ ርእሲ እዚ፡ ኣምላኽ “ከምቲ ፍቓዱ ጌርና” ኽንልምኖ፡ ማለት ብዛዕባ እቲ ንሱ ዚሰምሮ ነገራት ክንልምን እዩ ዚደልየና። በዚ መገዲ እዚ ምስ እንጽሊ ኸም ‘ዚሰምዓና’ ኣረጋጊጹልና ኣሎ። (1 ዮሃንስ 5:14) ስለዚ እምበኣር፡ ጸሎትና ምእንቲ ኺስማዕ ነቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ተገሊጹ ዘሎ ኣምላኽ ክንፈልጦን ፍቓዱ እንታይ ምዃኑ ኽንመሃርን የድልየና።
ብዙሓት ሰባት፡ ጸሎት ሃይማኖታዊ ልምዲ ጥራይ ከም ዘይኰነ፡ ኣብ ክንዳኡስ ኣምላኽ ከም ዚሰምዖን ከም ዚምልሶን እዮም ዚኣምኑ። ኣብ ኬንያ ዚነብር ኣይዛክ፡ “ንመጽሓፍ ቅዱስ ክርድኦ ዚሕግዘኒ ሰብ ክረክብ ጸለኹ፣ ነዊሕ ከይጸንሐ፡ ሓደ ሰብ ናብ ቤተይ መጸ እሞ፡ ኪሕግዘኒ ኸም ዚኽእል ነገረኒ” በለ። ኣብ ፊሊፕንስ እትነብር ሂልዳ፡ ምትካኽ ሽጋራ ኸተቋርጽ ደለየት። ብተደጋጋሚ ዝገበረቶ ፈተነ ስለ ዝፈሸለ ኸኣ ሰብኣያ፡ “ንምንታይ ኣምላኽ ኪሕግዘኪ ዘይትጽልዪ፧” በላ። ነቲ ዝሃባ ምኽሪ ምስ ተጠቐመትሉ ኸምዚ በለት፡ “በቲ ኣምላኽ ንዓይ ዝሓገዘሉ መገዲ ተደኒቐ እየ። ሽጋራ ንምትካኽ ዝነበረኒ ባህጊ ኺጠፍእ ጀመረ፣ ከቋርጾ ኸኣ ከኣልኩ።”
ኣምላኽ ኣብቲ ምስ ፍቓዱ ዚሰማማዕ ብሕታዊ ጕዳያትካ ኺሕግዘካ ይደሊ ድዩ፧


text:
ካብ ከባቢ ዓለም
ኣብ ትሕቲ ሰሃራ ዘለዋ ሃገራት ኣፍሪቃ
ኣብተን ኣብ ትሕቲ ሰሃራ ዘለዋ ሃገራት ኣፍሪቃ ብዩኒሴፍ እተገብረ መጽናዕቲ ኸም ዝሓበሮ፡ “ካብቶም ትሕቲ 5 ዓመት ዝዕድሚኦም ቈልዑ፡ እቶም 38 ሚእታዊት ጥራይ እዮም ምስክር ወረቐት ልደት ዘለዎም።” ኰይኑ ግና፡ ኣብ ዩኒሴፍ፡ ምክትል ሓላፊት ምብራቓውን ደቡባውን ዞባ ኣፍሪቃ ዝዀነት ኤልካ ቪሽ ከም ዝገለጸቶ፡ ኣብ ገሊኡ እቲ ኸባቢ፡ “ቈልዑ ኽንክን ጥዕናን ትምህርትን ኪረኽቡ እንተ ዀይኖም፡ ዘኽታማት ቈልዑ ኸኣ ንብረት ወለዶም ኪወርሱ እንተ ዀይኖም፡ ምስክር ወረቐት ልደት ኣዝዩ ኣገዳሲ እዩ።”
ኢጣልያ
ንኢጣልያውያን መንእሰያት ብቐንዱ ዜፍርሆም፡ ብኢንተርነት ዚግበር መጥቃዕቲ ምዃኑ፡ ሓደ መጽናዕቲ ሓቢሩ። ካብቶም ካብ 12 ኽሳዕ 17 ዓመት ዝዕድሚኦም መንእሰያት፡ 72 ሚእታዊት ዚዀኑ ብኢንተርነት ዚግበር መጥቃዕቲ ኣመና እዩ ዜፍርሆም። እዚ ኣሃዝ እዚ ኸኣ ካብቶም ሓሽሽ (55 ሚእታዊት)፡ ጾታዊ ዓመጽ (44 ሚእታዊት)፡ ወይ ከኣ ብጾታዊ ርክብ ዚመሓላለፍ ሕማም (24 ሚእታዊት) ዜፍርሆም ሰባት ንላዕሊ እዩ።
ጃፓን
ዘ ጃፓን ታይምስ ከም ዝሓበረቶ፡ ቍጽሪ እቶም ኣብ ቦታ ስራሖም ዝያዳ ሽመት ኪውሃቦም ዘይደልዩ መንእሰያት ጃፓናውያን ይውስኽ ኣሎ። ካባታቶም እቶም 40 ሚእታዊት፡ እቲ ዚርእይዎ ጕድለት ስነ ምግባርን ቀጠፍጠፍን ስለ ዜጕህዮም እዮም ዝያዳ ሽመት ዘይደልዩ። ብዙሓት ሰራሕተኛታት፡ ርእይቶኦም ኪገልጹ ወይ ከኣ ምስ ሓለፍቶም ናይ ልቦም ኣውጺኦም ኪዛረቡ ዘይክእሉ ዀይኑ እዩ ዚስምዖም። እቶም ዓበይቲ ሰራሕተኛታት ምስ ኣስራሕቶም ንነዊሕ እዋን ዚጸንሑ እኳ እንተ ዀኑ፡ ካብቶም መንእሰያት ሰራሕተኛታት ግና እቶም 60 ሚእታዊት፡ ካልእ ዝሓሸ ስራሕ ክሳዕ ዚረኽቡ እዮም ዚሰርሑ።
ብራዚል
ካብ 1980 ክሳዕ 2010፡ ኣስታት 800,000 ዚዀኑ ተቐማጦ ብራዚል ብኣጽዋር ተቐቲሎም እዮም። ካብቶም ግዳያት እቶም ልዕሊ 450,000 ዚዀኑ፡ ካብ 15 ኽሳዕ 29 ዓመት ዝዕድሚኦም እዮም ነይሮም። ኣብ ቀረባ እዋን ብዛዕባ እተፈጸመ ገበናት እተገብረ መጽናዕቲ ኸም ዝሓበሮ፡ መብዛሕትኡ ቕትለት ዚፍጸም፡ ብሰንኪ ዘቤታዊ ዓመጻ፡ ኣብ መንጎ ጐረባብቲ ብዜጋጥም ባእሲ፡ ብቕንኢ፡ ወይ ከኣ ኣብ መንጎ መራሕቲ ማካይን ብዚለዓል ቈየቛ እዩ።


text:
“ከምኡ ዝዀነ፡ ስለ ዝሰመርካዮ እዩ”
“ነዚ ነገራት እዚ ኻብ ጥበበኛታትን ኣስተውዓልትን ስለ ዝሓባእካዮ፡ ንሕጻናት ከኣ ስለ ዝገለጽካዮ፡ ብግህዶ እውድሰካ ኣለኹ።”—ሉቃ. 10:21።
1. ንየሱስ ‘ብመንፈስ ቅዱስ ባህ ንኺብሎ’ ዝደረኾ እንታይ እዩ፧ (ኣብዛ ገጽ እዚኣ ዘላ ስእሊ ርአ።)
የሱስ ክርስቶስ ‘ብመንፈስ ቅዱስ ባህ ኪብሎ ኸሎ’ ኸመይ ከም እተሰምዖ ኽትግምቶዶ ምኸኣልካ፧ ፍሽኽታ ነይርዎ፡ ኣብ ኣዒንቱ ኸኣ ሓጐስ ይንበብ ነይሩ ኪኸውን ኣለዎ። ንኺሕጐስ ዝደረኾኸ እንታይ እዩ፧ ኣቐድም ኣቢሉ፡ ን70 ኻብ ደቀ መዛሙርቱ ብስራት መንግስቲ ኣምላኽ ኪሰብኩ ልኢኽዎም ነይሩ እዩ። ነቲ እተዋህቦም መዚ ብኸመይ ከም ዚፍጽምዎ ኪፈልጥ ተሃንጥዩ ነይሩ እዩ። እቶም በላሕትን ምሁራትን ዝነበሩ ጸሓፍትን ፈሪሳውያንን ዚርከብዎም ብዙሓት ጸላእቲ እቲ ብስራት ነይሮም እዮም። እዚኣቶም፡ ንየሱስ ከም ተራ ጸራቢ፡ ንደቀ መዛሙርቱ ኸኣ ከም “ዘይተማህሩ ተራ ሰባት” ገይሮም ንኺርእይዎም ንሓያሎ ሰባት ጽልዋ ይገብሩሎም ነበሩ። (ግብ. 4:13፣ ማር. 6:3) ይኹን እምበር፡ ደቀ መዛሙርቲ የሱስ ካብ ዕዮኦም ብሓጐስ ተመልሱ። ካብ ኣጋንንቲ እውን ከይተረፈ ምጽራር እኳ እንተ ኣጋጠሞም ሰቢኾም እዮም። ንኺሕጐሱን ንኺተብዑን ዝሓገዞምከ እንታይ እዩ፧—ሉቃስ 10:1, 17-21 ኣንብብ።
2. (ሀ) ደቀ መዛሙርቲ የሱስ ከም ቈልዑ ዝነበሩ ብኸመይ እዮም፧ (ለ) ደቀ መዛሙርቲ ክርስቶስ ኣገዳሲ ዝዀነ መንፈሳዊ ሓቅታት ንኺፈልጡ ዝሓገዞም እንታይ እዩ፧
2 የሱስ ንየሆዋ፡ “ኦ ኣቦይ፡ ጐይታ ሰማይን ምድርን፡ ነዚ ነገራት እዚ ኻብ ጥበበኛታትን ኣስተውዓልትን ስለ ዝሓባእካዮ፡ ንሕጻናት ከኣ ስለ ዝገለጽካዮ፡ ብግህዶ እውድሰካ ኣለኹ። እወ፡ ኦ ኣቦይ፡ ከምኡ ዝዀነ፡ ስለ ዝሰመርካዮ እዩ” ኸም ዝበሎ ኣስተብህል። (ማቴ. 11:25, 26) የሱስ ደቀ መዛሙርቱ ቓል ብቓሉ ሕጻናት ከም ዝነበሩ ኣይኰነን ዚዛረብ ነይሩ። ኣብ ክንዳኡስ፡ ምስቶም ኣብታ ሃገር ዚነብሩ፡ ኣብ ቅድሚ ኣዒንቶም ጥበበኛታት ዝነበሩ ኣስተውዓልትን ምሁራትን ኪነጻጸሩ ኸለዉ፡ ቈልዑ መሲሎም ይርኣዩ ኸም ዝነበሩ ይፈልጥ ነይሩ እዩ። ብዝያዳ ኸኣ፡ የሱስ ንደቀ መዛሙርቱ ኸም ቈልዑ ብምዃን ትሑታትን ተቐበልትን ኪዀኑ ምሂርዎም ነይሩ እዩ። (ማቴ. 18:1-4) ትሑታት ብምዃኖምከ ብኸመይ እዮም ተጠቒሞም፧ እቶም ዜላግጹሎም ዝነበሩ ጥበበኛታትን ኣስተውዓልትን ብትዕቢቶምን ብሰይጣንን ኪዓውሩ ኸለዉ፡ ደቀ መዛሙርቲ የሱስ ግና ነቲ ኣገዳሲ ዝዀነ መንፈሳዊ ሓቅታት ንኺፈልጡ፡ የሆዋ ብመንፈስ ቅዱስ ገይሩ ሓጊዝዎም እዩ።
3. ኣብዛ ዓንቀጽ እዚኣ እንታይ ኢና ኽንምርምር፧
3 የሱስ ኣዝዩ እንተ ተሓጐሰ እምበኣር ዜገርም ኣይኰነን። የሆዋ ንትሑታት ዘበሉ ዅሎም ዓይነት ሰባት፡ ትምህርቶም ወይ እቲ ብተውህቦ ዝረኸብዎ ፍልጠት ብዘየገድስ፡ ዓሚቝ መንፈሳዊ ሓቅታት ዝገለጸሎም መገዲ፡ ንየሱስ ኣሐጒስዎ እዩ። እወ፡ የሆዋ ነቲ ትምህርቲ እተዋህበሉ መገዲ ሰሚርዎ እዩ። ሎሚኸ የሆዋ ተለዊጡ ድዩ፧ ሕጂ እውን ንኸምዚ ዝኣመሰለ ትምህርቲ ዚውሃበሉ መገዲ ኸም ዚሰምሮ ብኸመይ እዩ ዜርኢ፧ መልሲ እዚ ሕቶታት እዚ ኽንምርምር ከለና፡ ንሕና እውን ከም የሱስ ክንሕጐስ ኢና።
ዕምቈት ዘለዎ ሓቅታት ንዅሎም ሰባት ምግላጽ
4. እቲ ብቕልል ዝበለ ቛንቋ እተዳለወ ሕታም ግምቢ ዘብዐኛ፡ ፍቕራዊ ውህበት ምዃኑ እተረጋገጸ ብኸመይ እዩ፧
4 ኣብዚ ቐረባ ዓመታት፡ ውድብ ኣምላኽ ብቐሊልን ንጹርን መገዲ ዚውሃብ ትምህርቲ ኣገዳሲ ምዃኑ ኸተጐልሕ ጸኒሓ እያ። ሰለስተ ኣብነት ንርአ። መጀመርታ፡ እቲ ብቕልል ዝበለ ቛንቋ እተዳለወ ሕታም ግምቢ ዘብዐኛ ንርአ። * እዚ ሕታም እዚ፡ ነቶም ቋንቋ ዚኸብዶም ወይ ንባብ ዚጽግሞም ሰባት ፍቕራዊ ውህበት ምዃኑ ተረጋጊጹ እዩ። ርእስታት ስድራ ቤት፡ እዛ መንፈሳዊ ምግቢ እንረኽበላ ቐንዲ መትረብ ዝዀነት መጽሔት ክትጽናዕ ከላ፡ ደቆም ብዝያዳ ኸም ዚሳተፉ ተገንዚቦም እዮም። ሓያሎ ሰባት ድማ ልባዊ ምስጋናኦም ዚገልጽ ደብዳበታት ጽሒፎም እዮም። ሓንቲ ሓብቲ ኣብ መጽናዕቲ ግምቢ ዘብዐኛ ሓሳብ ንምሃብ ትፈርህ ከም ዝነበረት ገለጸት። ነቲ ብቕልል ዝበለ ቛንቋ እተዳለወ ሕታም ክትጥቀመሉ ምስ ጀመረት ግና፡ “ሕጂ ኻብ ሓደ ግዜ ንላዕሊ እየ ዝምልስ፡ ፍርሀይ ከኣ ጠፊኡ እዩ። ንየሆዋን ንዓኻትኩምን አመስግነኩም” በለት።
5. እተመሓየሸ ሕታም ናይ ቅዱሳት ጽሑፋት ትርጕም ሓዳስ ዓለም እንታይ ጥቕሚ እዩ ዘለዎ፧
5 ካልኣይ፡ እቲ ኣብ 5 ጥቅምቲ 2013 ኣብ እተገብረ ዓመታዊ ኣኼባ ብእንግሊዝኛ ዝወጸ፡ እተመሓየሸ ሕታም ናይ ቅዱሳት ጽሑፋት ትርጕም ሓዳስ ዓለም እዩ። * ሕጂ መብዛሕትኡ ጥቕስታት ዝወሓደ ቓላት እኳ እንተለዎ፡ ትርጕሙ ኣይተቐየረን፣ ብዝያዳ ኸኣ እዩ ነጺሩ። ንኣብነት፡ እዮብ 10:1 ካብ 27 ቃላት ናብ 19 ቓላት እዩ ጐዲሉ፣ ምሳሌ 8:6 ድማ ካብ 20 ቓላት ናብ 13 ቓላት እዩ ጐዲሉ። ይኹን እምበር፡ ክልቲኡ ጥቕስታት፡ ኣብቲ ሓድሽ ሕታም ብዝያዳ እዩ ነጺሩ። ንዓሰርተታት ዓመታት ብተኣማንነት ዘገልገለ ሓደ እሙን ቅቡእ ሓው፡ “ንመጽሓፍ እዮብ በዚ ሓድሽ ሕታም እዚ እንደገና ምስ ኣንበብክዋ፡ ንመጀመርታ ግዜ ኸም እተረድኣትኒ ዀይኑ እዩ ተሰሚዑኒ” በለ። ሓያሎ ኻልኦት እውን ተመሳሳሊ ርእይቶ ሂቦም እዮም።
6. ብዛዕባ እቲ ንማቴዎስ 24:45-47 ብዚምልከት ኣብ ዝነበረና ግንዛበ እተገብረ ምትዕርራይ እንታይ ይስምዓካ፧
6 ሳልሳይ፡ ገለ ኻብቲ ኣብ ቀረባ እዋን ኣብ ግንዛበ እተገብረ ምትዕርራያት እውን ንርአ። ንኣብነት፡ እቲ ኣብ ናይ 15 ሓምለ 2013 ግምቢ ዘብዐኛ ዝወጸ፡ ብዛዕባ “እቲ እሙንን ኣስተውዓልን ባርያ” ዝነበረና ግንዛበ ብምንጻሩ ኣሐጒሱና እዩ። (ማቴ. 24:45-47) እቲ እሙን ባርያ፡ ኣመሓዳሪ ኣካል ከም ዝዀነ፡ “ኣገልገልቲ ቤት” ከኣ ቅቡኣት ይኹኑ ኻልኦት ኣባጊዕ ብዘየገድስ፡ ኵሎም መንፈሳዊ ምግቢ ዚምገቡ ሰባት ምዃኖም ተገሊጹ እዩ። (ዮሃ. 10:16) ነዚ ሓቅታት እዚ ኽትመሃርን ንኻልኦት ክትምህርንሲ ኣየ ኽንደይ ዜሐጕስ ኰነ እዩ። የሆዋ በየናይ ካልእ መገድታት እዩ ነቲ ብቕልል ዝበለን ንጹርን ኣገባብ ዚውሃብ ትምህርቲ ኸም ዝሰመሮ ዘርኣየ፧
ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ ብቕልል ዝበለ መገዲ ምግላጽ
7, 8. ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ትንቢታዊ ጽላሎት ዘለዎ እንታይ ኣብነታት ክጥቀስ ይከኣል፧
7 ንየሆዋ ኸተገልግሎ ኻብ እትጅምር ዓሰርተታት ዓመታት ዝገበርካ እንተ ዄንካ፡ ጽሑፋትና ንሓያሎ ጸብጻባት መጽሓፍ ቅዱስ ዚገልጸሉ መገዲ ኸም እተቐየረ ኣስተብሂልካ ኽትከውን ትኽእል ኢኻ። ብኸመይ፧ ኣብ ዝሓለፈ ዓመታት፡ ጽሑፋትና ንጸብጻብ ቅዱሳት ጽሑፋት፡ ናይ ዝዓበየ ነገር ትንቢታዊ ጽላሎት ከም ዘለዎ ገይሩ እዩ ዚገልጾ ነይሩ። ንጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ በዚ መገዲ እዚ ኽንገልጾ ብቑዕ ምኽንያት ኣሎናዶ፧ እወ። ንኣብነት፡ የሱስ ብዛዕባ “ትእምርቲ ነብዪ ዮናስ” ተዛሪቡ ኣሎ። (ማቴዎስ 12:39, 40 ኣንብብ።) ዮናስ ኣብ ከብዲ ዓሳ ንእተወሰነ መዓልትታት ምጽናሑ ትንቢታዊ ጽላሎት እቲ የሱስ ኣብ መቓብር ዝጸንሓሉ እዋናት ምዃኑ፡ የሱስ ገሊጹ ኣሎ። ከመይሲ፡ የሆዋ ንዮናስ ብህይወት እንተ ዘየጽንሖ፡ ከብዲ እቲ ዓሳ መቓብር ዮናስ ምዀነ ነይሩ።
8 መጽሓፍ ቅዱስ፡ ትንቢታዊ ፍጻመ ዘለዎ ኻልእ ጸብጻባት እውን ሒዙ ኣሎ። ሃዋርያ ጳውሎስ ንገለ ኻብዚ ጸብጻባት እዚ ገሊጹ ኣሎ። ንኣብነት፡ እቲ ኣብርሃም ምስ ኣጋርን ምስ ሳራን ዝነበሮ ርክብ፡ ነቲ የሆዋ ምስ ህዝቢ እስራኤልን ምስ ሰማያዊ ኽፋል ውድብ ኣምላኽን ዝነበሮ ርክብ ትንቢታዊ ጽላሎት ከም ዝነበሮ ዜመልክት እዩ ነይሩ። (ገላ. 4:22-26) ብተመሳሳሊ፡ ማሕደርን ቤተ መቕደስን፡ መዓልቲ ምትዕራቕ፡ ሊቀ ኻህናት፡ ከምኡ እውን ካልእ መዳያት ሕጊ ሙሴ፡ “ጽላሎት እቲ ዚመጽእ ሰናይ ነገራት” ሒዙ ነበረ። (እብ. 9:23-25፣ 10:1) ነዚ ትንቢታዊ ጽላሎት ዝነበሮ ጸብጻባት ምጽናዕና ዜሐጕስን ንእምነትና ዜደልድልን እዩ። ይኹን እምበር፡ ንዅሉ እቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተገልጸ ሰብ ኰነ፡ ፍጻመ ዀነ፡ ወይ ኣቕሓ ንሓደ ሰብ ወይ ንሓደ ነገር ከም ዜመልክት ጌርና ኽትገልጾ ንኽእል ዲና፧
9. ብዛዕባ ናቦት ዚገልጽ ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ዝሓለፈ እዋን ብኸመይ እዩ ዚግለጽ ነይሩ፧
9 ኣብ ዝሓለፈ፡ ጽሑፋትና ንገሊኡ ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ በዚ መገዲ እዚ እዩ ዚገልጾ ነይሩ። ንኣብነት፡ ነቲ ብዛዕባ ናቦት ዚገልጽ ጸብጻብ ንርአ፣ እቲ ጸብጻብ ከም ዚሕብሮ፡ እታ እክይቲ ዝነበረት ንግስቲ ኢዛቤል፡ ሰብኣያ ኣከኣብ ንኣታኽልቲ ወይኒ ናቦት ምእንቲ ኺወርስ ኢላ ንናቦት ብዘይፍትሓዊ መገዲ ኸም ዚፍረድን ከም ዚቕተልን ገበረት። (1 ነገ. 21:1-16) ብ1932፡ እቲ ጸብጻብ እቲ ትንቢታዊ ፍጻመ ኸም ዘለዎ ተገሊጹ ነይሩ። ኣከኣብን ኢዛቤልን ንሰይጣንን ንውድቡን ከም ዜመልክቱ፡ ናቦት ንየሱስ ከም ዜመልክት፡ ሞት ናቦት ከኣ ንስቕለት የሱስ ትንቢታዊ ጽላሎት ከም ዝነበሮ ተገሊጹ ነይሩ። ዓሰርተታት ዓመታት ጸኒሑ ግና፡ ኣብታ “ለት ዩር ኔም ቢ ሳንክቲፋይድ” (ስምካ ይቀደስ) ዘርእስታ ብ1961 እተሓትመት መጽሓፍ፡ ናቦት ንቕቡኣት ከም ዜመልክት፡ ኢዛቤል ከኣ ንህዝበ ክርስትና ኸም እተመልክት ተገልጸ። እቲ ኢዛቤል ኣብ ናቦት ዘውረደቶ ግፍዒ ኸኣ፡ ነቲ ኣብተን ዳሕሮት መዓልታት ንቕቡኣት ዚበጽሖም መስጐጕቲ ኸም ዜመልክት ተገልጸ። ንሓያሎ ዓመታት፡ ህዝቢ ኣምላኽ ንጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ በዚ መገዲ እዚ ጌርካ ምግላጹ፡ ንእምነት ዜደልድል ኰይኑ ረኺቦምዎ እዮም። ኵነታት እተለወጠ ደኣ እሞ ስለምንታይ እዩ፧
10. (ሀ) ምስትውዓል ንገሊኡ ጸብጻባት መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ምግላጽ ዝያዳ ጥንቃቐ ንኺግበር ዝሓገዘ ብኸመይ እዩ፧ (ለ) ሎሚ ጽሑፋትና ብዝያዳ ኣብ ምንታይ እዩ ዜተኵር፧
10 ኣብ ዝሓለፈ ዓመታት፡ የሆዋ ነቲ “እሙንን ኣስተውዓልን ባርያ” ዝያዳ ኣስተውዓሊ ኪኸውን ሓጊዝዎ እዩ። ሕጂ እቲ እሙን ባርያ፡ ዝያዳ ኣስተውዓሊ ብምዃኑ፡ ሓደ ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ንጹር ዝዀነ ቕዱስ ጽሑፋዊ መሰረት ዘይብሉ እንተ ዀይኑ፡ ትንቢታዊ ትርጕም ከም ዘለዎ ገይሩ ንኸይገልጽ ዝያዳ ጥንቃቐ ይገብር ኣሎ። ብተወሳኺ፡ እቲ ሓደ ነገር ትንቢታዊ ጽላሎት ናይ ዝዓበየ ነገር ከም ዝዀነ ዚውሃብ ዝነበረ ገሊኡ መግለጺታት ንኽትርድኦን ንኽትዝክሮን ንኽትትግብሮን ኣሸጋሪ እዩ ነይሩ። ብዝያዳ ድማ፡ ኣብ ትንቢታዊ ትርጕም ጸብጻባት መጽሓፍ ቅዱስ ብዙሕ ኣትኵሮ ይግበረሉ ስለ ዝነበረ፡ እቲ ኺመሓላለፍ ዚድለ ስነ ምግባራውን ግብራውን ትምህርቲ ኸይተመሓላለፈ እዩ ዚተርፍ። ስለዚ፡ ሎሚ ጽሑፋትና ኣብቲ ኻብ ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ እንረኽቦ፡ ከም እምነትን ተጻዋርነትን ኣምላኻዊ ተወፋይነትን ካልእ ኣገዳሲ ባህርያትን ዚድህስስ ቀሊልን ግብራውን ዝዀነ ትምህርቲ እዩ ዜተኵር። *
11. (ሀ) ሎሚ፡ ንጸብጻብ ናቦት ብኸመይ ኢና እንርድኦ፧ እቲ ንሱ ዝገደፎ ኣብነትከ ንዅላትና ኺጠቕመና ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧ (ለ) ሕታማትና ኣብዚ ቐረባ ዓመታት፡ ንገሊኡ ጸብጻባት መጽሓፍ ቅዱስ ናይ ዝዓበየ ነገር ትንቢታዊ ጽላሎት ከም ዝዀነ ገይሩ ብዙሕ ዘይገልጽ ስለምንታይ እዩ፧ (ኣብዛ ሕታም እዚኣ፡ “ሕቶታት ካብ ኣንበብቲ” ርአ።)
11 ኣብዚ ግዜ እዚ፡ እቲ ብዛዕባ ጸብጻብ ናቦት ዘሎና ምርዳእ፡ ዝያዳ ንጹርን ቅልል ዝበለን እዩ። እቲ ጻድቕ ሰብኣይ ዝሞተ፡ ትንቢታዊ ጽላሎት የሱስ ወይ ቅቡኣት ብምዃን ዘይኰነስ፡ ንጽህናኡ ብምሕላዉ እዩ። ኣብ ቅድሚ ንስልጣን ዚዕምጽጽ ሓያል ገዛኢ፡ ንሕጊ የሆዋ ተኣዘዘ። (ዘሁ. 36:7፣ 1 ነገ. 21:3) ንሕና እውን ብኸምዚ ዝኣመሰለ ምኽንያት መስጐጕቲ ኼጋጥመና ስለ ዚኽእል፡ ካብ ኣብነቱ ብዙሕ ክንመሃር ንኽእል ኢና። (2 ጢሞቴዎስ 3:12 ኣንብብ።) ኵሎም ክርስትያናት፡ ነዚ እምነት ዜደልድል ትምህርቲ እዚ ኺርድእዎን ኪዝክርዎን ኪትግብርዎን ይኽእሉ እዮም።
12. (ሀ) ብዛዕባ እቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዘሎ ጸብጻባት እንታይ ኢልና ኢና ኽንድምድም ዘይብልና፧ (ለ) ብዛዕባ ዓሚቝ ትርጕም ዘለዎ ነገራት እውን ከይተረፈ፡ ንጹር ምርዳእ ኪህልወና ዝኸኣለ ስለምንታይ እዩ፧ (እግረ ጽሑፍ ርአ።)
12 እሞኸ፡ ጸብጻባት መጽሓፍ ቅዱስ ግብራዊ ትምህርቲ ጥራይ እንተ ዘይኰይኑስ፡ ካልእ ትርጕም ከም ዘይብሉ ጌርና ኽንድምድም ይግብኣና ድዩ፧ ኣይፋልናን። ሎሚ ሕታማትና፡ ሓደ ነገር ብዝያዳ ንኻልእ ነገር ከም ዜዘኻኽረና ወይ ንኻልእ ነገር ከም ዜረድኣና ደኣ እዩ ዚምህረና እምበር፡ ትንቢታዊ ጽላሎት ናይ ሓደ ነገር ከም ዝዀነ ብዙሕ ኣይገልጽን እዩ። ንኣብነት፡ ናቦት ኣብ ቅድሚ መስጐጕትን ሞትን ንጽህናኡ ምሕላዉ፡ ንንጽህና ክርስቶስን ንንጽህና እቶም ቅቡኣትን እዩ ዜዘኻኽረና። ይኹን እምበር፡ ንንጽህና ሓያሎ “ኻልኦት ኣባጊዕ” ጐይታ እውን ኬዘኻኽረና ይኽእል እዩ። የሆዋ ብቕልል ዝበለን ንጹርን መገዲ ይምህረና ኸም ዘሎ እምበኣር ፍሉጥ እዩ። *
ንምሳሌታት የሱስ ብቕልል ዝበለ መገዲ ምግላጽ
13. ሎሚ ንገሊኡ ምሳሌታት የሱስ ብቕልል ዝበለን ንጹርን መገዲ ኸም እንገልጾ ዚሕብር እንታይ ኣብነታት ኣሎ፧
13 የሱስ ክርስቶስ ኣብ ምድሪ ኻብ ዝነበሩ ዅሎም ሰባት እቲ ዝዓበየ መምህር እዩ። ሓደ ኻብቲ የሱስ እተጠቕመሉ ሜላታት ኣመሃህራ፡ ምሳሌታት እዩ። (ማቴ. 13:34) ምሳሌታት ንኣእምሮና ዜነቓቕሕን ንልብና ዚትንከፍን ስእላዊ ዘረባ እዩ። እሞኸ፡ ጽሑፋትና ኣብ ዝሓለፈ ዓመታት ንምሳሌታት የሱስ እውን ብቕልል ዝበለን ንጹርን መገዲ ኺገልጾ ጸኒሑ ድዩ፧ እሂናይ ደኣ። ናይ 15 ሓምለ 2008 ግምቢ ዘብዐኛ ነቲ የሱስ ብዛዕባ ማይ ብሑቝን ብዛዕባ ፍረ ኣድርን ብዛዕባ መርበብን እተጠቕመሉ ምሳሌ ብቕልል ዝበለ መገዲ ንኽንርድኦ ሓጊዛትና እያ። እዚ ምሳሌታት እዚ ነታ ንናይ ሓቂ ሰዓብቲ ክርስቶስ ካብዛ እክይቲ ዓለም ንኺወጹ ዝሓገዘቶም መንግስቲ ኣምላኽ ከም ዜመልክት ብንጹር ክንርዳእ ክኢልና ኢና።
14. (ሀ) ንዛንታ እቲ ሳምራዊ ብኸመይ ኢና እንገልጾ ኔርና፧ (ለ) ሎሚ ነቲ የሱስ እተጠቕመሉ ዛንታ እቲ ሳምራዊ ብኸመይ ኢና እንርድኦ፧
14 ብዛዕባ እቲ የሱስ እተጠቕመሉ ዝያዳ ዝርዝር ነጥብታት ዘለዎ ዛንታታትከ እንታይ ኪብሃል ይከኣል፧ ገሊኡ ምሳልያውን ትንቢታውን እዩ፣ ገሊኡ ኸኣ ግብራዊ ትምህርቲ እዩ ዜጕልሕ። ግናኸ፡ ሓደ ዛንታ ምሳሌያዊ ምዃኑን ዘይምዃኑ ብኸመይ ክንፈልጥ ንኽእል፧ ኣብ ዝሓለፈ ዓመታት መልሲ እዛ ሕቶ እዚኣ በብቝሩብ እናነጸረ መጺኡ እዩ። ንኣብነት፡ ብዛዕባ እቲ ሳምራዊ ሰብኣይ ቅድሚ ሕጂ እንህቦ ዝነበርና መግለጺ እሞ ንመርምር። (ሉቃ. 10:30-37) ብ1924 እተሓትመት ግምቢ ዘብዐኛ፡ እቲ ሳምራዊ ንየሱስ ከም ዜመልክት፡ እቲ ኻብ የሩሳሌም ናብ ያሪኮ ዚወስድ ቍልቁል መገዲ ነቲ ኣብ ኤደን ካብ እተፈጸመ ዕልወት ንነጀው ኣብ ደቂ ሰብ እተራእየ ምንቍልቋል ከም ዜመልክት፡ እቶም ከተርቲ ንዓበይቲ ኩባንያታትን ንስሱዓት ነጋዶን ከም ዜመልክቱ፡ እቲ ኻህንን እቲ ሌዋውን ከኣ ጽላሎት ህዝበ ክርስትና ኸም ዝነበሩ ሓቢራ ነይራ። ሎሚ ግና፡ ጽሑፋትና ነዚ ምሳሌ እዚ ንዅሎም ሰባት ብዘይ ሌላን ጕሌላን፡ ብፍላይ እኳ ብመንፈሳዊ መዳይ ክንሕግዞም ከም ዘሎና ንምዝኽኻር እዩ ዚጥቀመሉ። የሆዋ ንትምህርታቱ ብንጹር መገዲ ይገልጸልና ብምህላዉስ ኣየሐጕሰናንዶ፧
15. ኣብ እትቕጽል ዓንቀጽ እንታይ ኢና ኽንምርምር፧
15 ኣብ እትቕጽል ዓንቀጽ፡ ነቲ የሱስ ብዛዕባ እተን ዓሰርተ ደናግል ዝሃቦ ምሳሌ ኽንምርምር ኢና። (ማቴ. 25:1-13) የሱስ፡ እቶም ኣብ ዳሕሮት መዓልትታት ዚነብሩ ሰዓብቱ ነቲ ምሳሌ እቲ ብኸመይ ኪርድእዎ እዩ ደልዩ ነይሩ፧ ኵሉ እቲ ኣብቲ ምሳሌ ዘሎ ሰብ፡ ነገር፡ ወይ ፍጻመ ትንቢታዊ ጽላሎት ነይርዎ ድዩ፧ ወይስ የሱስ ኣብ ዳሕሮት መዓልትታት ኪጠቕመና ዚኽእል ግብራዊ ትምህርቲ ኺንቀስም እዩ ደልዩና፧ እስከ ንርአ።
^ ሕ.ጽ. 4 እቲ ብቕልል ዝበለ ቛንቋ እተዳለወ ሕታም፡ ብሓምለ 2011 መጀመርታ ብእንግሊዝኛ እዩ ተዳልዩ። ካብ ሽዑ ኣትሒዙ ኸኣ ብሒደት ካልእ ቋንቋታት ኪዳሎ ጸኒሑ እዩ።
^ ሕ.ጽ. 5 እቲ እተመሓየሸ ሕታም ብኻልእ ቋንቋታት እውን ንኺትርጐም ምድላዋት ይግበር ኣሎ።
^ ሕ.ጽ. 10 ንኣብነት፡ ኢሚተይት ዘያር ፈይዝ (ኣስኣሰር እምነቶም ስዓብ) ዘርእስታ መጽሓፍ፡ ታሪኽ እቶም ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተጠቕሱ 14 ሰባት ብሰፊሑ ትትርኽ እያ። እቲ ትምህርቲ ኣብቲ ኽንመሃረሉ እንኽእል ግብራዊ ነጥብታት ደኣ እምበር፡ ኣብ ምሳልያዊ ወይ ትንቢታዊ ትርጕም ዜተኰረ ኣይኰነን።
^ ሕ.ጽ. 12 ቃል ኣምላኽ፡ “ንምስትውዓሉ ዜሸግር” ዚመስል ነገራት ከም ዚርከቦ ፍሉጥ እዩ። ንኣብነት፡ ገሊኡ ጽሑፋት ጳውሎስ ክንጠቅስ ንኽእል ኢና። ይኹን እምበር፡ ኵሎም ጸሓፍቲ መጽሓፍ ቅዱስ ብመንፈስ ቅዱስ ተመሪሖም እዮም ጽሒፎም። ሎሚ እውን መንፈስ ቅዱስ ንክርስትያናት ንመለኮታዊ ሓቅታት፡ እንተላይ “መዓሙቝ ኣምላኽ” ብቐሊሉ ንኺርድኡ ይሕግዞም ኣሎ።—2 ጴጥ. 3:16, 17፣ 1 ቈረ. 2:10።


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ፡
ቅዱሳን ኣቦታት ብዛዕባ ልደት ጐይታ ከምዚ ይብሉ፦
* ኣብ ልዕሊ ኪሩቤል ዚነብር፡ ብሥጋ ኣብ ዝተወልደት ኃደረ ሥጋ ተዋሓደ። ዜንድድ ሓዊ ረቂቕ መለኮት ቈርበት ሥጋ ተኸደነ። ካብ ሥዉር ናብ ገሃድ ተወልደ። እቲ ንሕፃናት ኣብ ማሕፀን ዚሥእሎም ሕፃን ኮነ። ነቲ ብርሃን ዚለብስ ብኣጭርቅቲ ጠቕለልዎ።
ቅዳሴ ዮሓንስ ወልደ ነጐድጓድ ቍ. 33
* ኦ ምስጋና ዝመልኣኪ፡ ብመንን ብናይ መን ምሳሌን ክንምስለኪ ኢና፧ ኣማኑኤል ዘይምርመር ኣለባብሳ ሥጋ ካባኺ ዝለበሰላ ማእለማ ንስኺ ኢኺ። ቅጥኑ ኻብ ጥንቲ ሥጋ ኣዳም ገበረ። ፋእሙ ኸኣ ሥጋኺ እዩ። መወርወሪኡ (መደርብዮ) ከኣ ባዕሉ ቃል ኢየሱስ ክርስቶስ እዩ። መትንታቱ ድማ ካብ ላዕሊ ዝወረደ ሥልጣን ልዑል እግዚአብሔር እዩ። ኣላሚኡ’ውን መንፈስ ቅዱስ እዩ። እዚ ነገር’ዚ ክንደይ ዕፁብ ድንቂ እዩ! (ማቴ. 1፡20)
ቅዳሴ ማርያም ቍ. 29
* ንቅድስቲ ድንግል ድማ በቲ ንዅሉ መስተንክር ዝኾነ ናይ ፅንሳ ነገር ከምዚ እናበልና ንሕተታ። ኦ ድንግል! መለኮታዊ ሓዊ ኣብ ከርሥኺ ምስ ኃደረ፡ ገጹ ሓዊ እዩ፡ ልብሱ ሓዊ እዩ፡ ክዳኑ ሓዊ እዩ፡ ከመይከ ዘየንደደኪ፧ . . . ንስኺ ንእሽቶ መርዓት ክንስኺ እቲ ብነበልባል ሓዊ ዝኸቦ ዜንጸባርቕ ኪሩባዊ መንበር ደኣ ኣብ ከርሥኺ ኣበይ ተዳለወ፧ ኣበይ’ከ ተተኽለ፧
ቅዳሴ ማርያም ቍ. 80, 82
* ኢየሱስ ክርስቶስ ወዲ ሕያው እግዚአብሔር፡ ኵሉ ሠናይ ሃብትን ኵሉ ፍጹም ዕድልን ካብኡ እዩ። ሰብ ኮነ፡ ብዘይ በይና ኃጢኣት ከኣ ኵሉ ሕጊ ሰብ ፈጸመ። ሕጊ ዕብራውያን ድማ ተማህረ።
ቅዳሴ ማርያም ቍ. 97
* ኦ ድንግል፡ እቲ ኻባኺ ኣብ ቤተ ልሔም ዝተወልዶ ምውላድን፡ ብኣጭርቕቲ ከም ዝተጠቕለለን ኣብ እዋን ቍሪ፡ እስትንፋስ ኣድግን ላሕምን ከም ዘማመቝዎን ኣዘክሪ።
ቅዳሴ ማርያም ቍ. 166፡
* እግዚአብሔር አብ፡ ንሓደ ወዱ ናብታ ሰብኣይ ዘይትፈልጥ ኣብ ሥጋ ድንግል ኪኃድር ለኣኾ። እቲ ንሕፃናት ዝፈጥሮም ከይተወሰነ ኣብ ማሕፀን ተዓቚረ፡ ኣምላኽ ክንሱ ሰብ ኮነ፡ መለኮታዊ ሓዊ ክንሱ ድማ ተወልደ። ብጌጽን ብኽብርን ዘይኮነ ከም ደቂ ድኻታት ብዓቢይ ተግሣጽ ነዝማዱ እናተኣዘዘ ዓበየ። (ሉቃ. 2፡40-51)
ቅዳሴ 318 ሊቃውንቲ ቍ. 77
* እዚ ነገር’ዚ ዕፁብን ዜደንቕን መስደምምን እዩ። ነየናይ ሓሲበ ከድንቕ እየ፡ ምስ ኣቦኻ ብኣርምሞን ብቅድስናን ምንባርካ ድዩ፧ ወይሲ ከም ሕፃን ኣብ ሕቚፊ ኣዴኻ ምዃንካ፧
ቅዳሴ. ኣትናቴዎስ ቍ. 120
* ፍጹም ሰብ ኮነ፡ መንገዲ ሕይወት መሃረና። ካብ ላዕሊ ካብ ማይን ካብ መንፈስ ቅዱስን ልደት ሃበና። (ዮሓ. 3፡5)
ቅዳሴ ባስልዮስ ቍ. 20
* ካብ ጠፈሩ ካብ ላዕሊ ሰማይ መጽአ። ካባና ኸኣ ሰብ ኮነ። ካብ ተድላ መለኮቱ ከይተፈልየ ናብቲ ናይ ጥንቲ ፍጥረቱ ሰብ ወረደ። ብሞቱ ኸኣ ኣድኃነና።
ቅዳሴ ጎርጎርዮስ ቍ. 13
* ካብ መንበሩ ከይተነቓነቐ ካብ ቦታኡ ከይተናወጸን ወረደ፡ ኣብ ኵሉ ምሉእ ከሎ ኣብ ማሕፀን ተፀንሰ። ማኅተም ድንግልና ከየርሓወ ተወልደ። ከም ሕፃን ጠበወ። ምሉእ ሰብኣይ ክሳዕ ዚኸውን ከኣ በብንእሽቶ ዓበየ።
ቅዳሴ ኤጲፋኖስ ቍ. 49
* ካብ ኣቦኡ ከይወፅአ መጽአ። ካብ ህላዌኡ ከይተፈልየ ወረደ። ካብ ሠለስትነቱ ከይተፈለየ መጽአ። ካብ ሓድነቱ ከይተነጸለ ወረደ። ካብ መንበሩ ከይዘምበለ ኣብ ማሕፀን ድንግል ኃደረ።. . . ኣብ ኵሉ ምሉእ ከሎ ኣብ ማሕፀን ተፀንሰ ኣብ ላዕሊ ኸይጐደለ ኣብ ማሕፀን ተወሰነ። ኣብ ምድሪ ኸይተወሰኾ ድማ ተወልደ።
ቅዳሴ ዮሓንስ ኣፈወርቅ ቍ. 25 ፣ 27
* ንሱ እቲ ከማኻ ዝኾነ ካባኻ ዝተወልደ ርእሱ ኣትሒቱ ኣድኃነና። ኣርኣያኻ ኽንሱ ኻባና ብኣምሳልና ተወልደ።
ረኣናዮን ነዓቕናዮን፡ ብኣኻ ዓቢይ ከም ዝኾነ ግና ብኣና ኸኣ ጐይታን ምስጉንን ካብ ትጉሃን ሥዉር እዩ። ካብ ባህርና ተወሊዱ ብሓቂ ተገሊጹ ተራእየ።
ብመልክዕን ብብርሃንን ንኣኻ ይመስል፡ ሰብ ኮይኑ ብሥጋና ተመሰለ፡ በምሳልና ኸኣ ምሳና ነበረ። ከማኻ ድማ ምስጉን እዩ።
ቅዱስ ቄርሎስ ቍ. 17 ፣ 20 ፣ 21
* ሰማያትን ምድርን ዝፈጠረ ካብ አብ ዘይብተኽ ነዊኅ ፈትሊ ኢኻ። ብፍቓድካ ካብ ሰማይ ወረድካ። ማሕፀን ድንግል ወሰነካ፡ ንእሽቶ ጓል፡ ጓል እቶም ድኻታት ፆረትካ፡ ገሊላዊት ሓቘፈትካ። ነፍሳ ቐደስካ፡ ሥጋኣ’ውን ኣንጻሕካ። ኣጽናዕካያ ብኣኻ ድማ ኣይደንገፀትን።
ኣብ ቤተ ልሔም ተወላድካ ከም ሰብ ተረኣኻ። ብኢድ ዮሓንስ ተጠመቕካ፡ ኣብ ልዕሊ ባሕሪ ኸድካ፡ ንፋሳት ገሠፅካ፡ ነፍሳት’ውን ኣሕዌኻ።
ቅዳሴ ያዕቆብ ዘሥሩግ ምዕ 21 ፣ 22
* ብመጋረጃ ደመና ተሠወረ፡ ካብ ቅድስት ድንግል መድኃኒ ተወልደ። ጐይታ ተረኽበ። ሓቀኛ ፀሓይ ጽድቂ ብሓቂ ወፅአ።
ቅዳሴ ጎርጎርዮስ ካልዕ ምዕ 12
ምንጪ፡ መጽሓፈ ቅዳሴ


text:
ትንሳኤ የሱስ ብኸመይ ይጸልወና፧
“ተንሲኡ እዩ።”—ማቴ. 28:6።
1, 2. (ሀ) ገሊኦም መራሕቲ ሃይማኖት ኣይሁድ ብዛዕባ እንታይ እዮም ኪፈልጡ ደልዮም ነይሮም፧ ጴጥሮስከ እንታይ ኢሉ መለሰሎም፧ (ኣብዛ ገጽ እዚኣ ዘላ ስእሊ ርአ።) (ለ) ጴጥሮስ ብትብዓት ኪዛረብ ዝኸኣለ ስለምንታይ እዩ፧
የሱስ ካብ ዚመውት ሒደት መዓልትታት ጸኒሑ፡ ሃዋርያ ጴጥሮስ ኣብ ቅድሚ ብቐሊሉ ዘይድፈሩን ተጻረርትን ሰብኡት ቀረበ። እዞም ሰብኡት እዚኦም፡ የሱስ ብውዲት ከም ዚቕተል ዝገበሩ ሓያላት መራሕቲ ሃይማኖት ኣይሁድ እዮም ነይሮም። ጴጥሮስ ንሓደ ኻብ ከርሲ ኣዲኡ ኣትሒዙ ሓንካስ ዝነበረ ሰብኣይ ስለ ዘሕወዮ፡ ብዛዕባኡ ኺነግሮም እዮም ጸዊዖምዎ፣ በየናይ ሓይሊ ወይ ብስም መን ከምኡ ኸም ዝገበረ ድማ ሓተትዎ። ሃዋርያ ጴጥሮስ ከኣ ብትብዓት፡ ‘ብስም እቲ ንስኻትኩም ዝሰቐልኩምዎ፡ ኣምላኽ ግና ኻብ ምዉታት ዘተንስኦ የሱስ ክርስቶስ እቲ ናዝሬታዊ፡ ብእኡ እዩ እዚ ኣብ ቅድሜኹም ጥዕዩ ደው ኢሉ ዘሎ’ በሎም።—ግብ. 4:5-10።
2 ኣቐድም ኣቢሉ፡ ጴጥሮስ ብምኽንያት ፍርሂ፡ ንየሱስ ከም ዘይፈልጦ ሰለስተ ሳዕ ክሒዱ ነይሩ እዩ። (ማር. 14:66-72) ኣብ ቅድሚ እቶም መራሕቲ ሃይማኖት ቀሪቡ ብትብዓት ኪዛረብ ዝኸኣለ ደኣ እሞ ብኸመይ እዩ፧ መንፈስ ቅዱስ ንጴጥሮስ ኣብ ምሕጋዝ ዓብዪ ግደ ኸም ዝነበሮ ኣይከሓድን እዩ፣ ኣብ ርእሲኡ ግና ጴጥሮስ፡ የሱስ ካብ ሞት ከም ዝተንስአ ርግጸኛ እዩ ነይሩ። ብኸመይ እዩ ርግጸኛ ኪኸውን ክኢሉ፧ ንሕናኸ ርግጸኛታት ክንከውን እንኽእል ብኸመይ ኢና፧
3, 4. (ሀ) ሃዋርያት የሱስ ገና ኸይተወልዱ ኸለዉ፡ እንታይ ትንሳኤታት እዩ ተፈጺሙ፧ (ለ) የሱስ ንመን እዩ ኣተንሲኡ፧
3 ምዉታት ኪትንስኡ ኸም ዚኽእሉ ዚገልጽ ሓሳብ ንሃዋርያት የሱስ ሓድሽ ኣይኰነን ነይሩ፣ ከመይሲ፡ ንሳቶም ገና ኸይተወልዱ ኸለዉ እውን፡ ትንሳኤታት ተፈጺሙ ነይሩ እዩ። ኣምላኽ ንነብዪ ኤልያስን ንነብዪ ኤልሳእን፡ ምዉታት ኬተንስኡ ዜኽእሎም ሓይሊ ኸም ዝሃቦም ይፈልጡ ነይሮም እዮም። (1 ነገ. 17:17-24፣ 2 ነገ. 4:32-37) ሓደ ሬሳ እውን እንተ ዀነ፡ ናብ መቓብር ኤልሳእ ምስ ተደርበየ፡ ንኣዕጽምቲ ኤልሳእ ድሕሪ ምትንካዩ ኻብ ሞት ተንሲኡ እዩ። (2 ነገ. 13:20, 21) ቀዳሞት ክርስትያናት ነዚ ቕዱስ ጽሑፋዊ ጸብጻባት እዚ ይኣምንዎ ነይሮም እዮም፣ ንሕና እውን ቃል ኣምላኽ ሓቂ ምዃኑ ንኣምን ኢና።
4 ኵላትና ነቲ ብዛዕባ የሱስ ዝፈጸሞ ትንሳኤታት ዚገልጽ ጸብጻባት ከነንብብ ከለና፡ ልብና ኸም ዚትንከፍ ኣየጠራጥርን እዩ። ንሓንቲ መበለት ነቲ ሓደ ወዳ ምስ ኣተንስኣላ፡ ኣዝያ ተደኒቓ ኽትከውን ኣለዋ። (ሉቃ. 7:11-15) ኣብ ካልእ ኣጋጣሚ ድማ፡ የሱስ ንሓንቲ ጓል 12 ዓመት ቈልዓ ኻብ ሞት ኣተንስኣ። እቶም ብጓሂ ሕርር ኵምትር ኢሎም ዝነበሩ ወለዳ፡ ጓሎም ምስ ተንስአት ንእተሰምዖም ሓጐስ እሞ ኣብ ኣእምሮኻ ስኣሎ! (ሉቃ. 8:49-56) ብዘይካዚ፡ ብዙሓት ተዓዘብቲ፡ ኣልኣዛር ካብ መቓብር ብህይወት ኪወጽእ ከሎ ኺርእዩ ኸለዉ፡ ኣዝዮም ተገሪሞም ኪዀኑ ኣለዎም።—ዮሃ. 11:38-44።
ትንሳኤ የሱስ ፍሉይ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧
5. ትንሳኤ የሱስ፡ ቅድሚኡ ኻብ ዝነበረ ኻልእ ትንሳኤታት እተፈልየ ዝዀነ ብኸመይ እዩ፧
5 ትንሳኤ የሱስ፡ ቅድሚኡ ኻብ ዝነበረ ኻልእ ትንሳኤታት እተፈልየ ኸም ዝዀነ፡ ሃዋርያት ይፈልጡ ነበሩ። እቶም ቅድሚ የሱስ ዝተንስኡ ሰባት፡ ስጋዊ ኣካል ሒዞም እዮም ተንሲኦም፣ ውዒሎም ሓዲሮም ድማ ሞይቶም እዮም። የሱስ ግና፡ ፈጺሙ ዘይጠፍእ መንፈሳዊ ኣካል ሒዙ እዩ ተንሲኡ። (ግብሪ ሃዋርያት 13:34 ኣንብብ።) ጴጥሮስ፡ የሱስ ‘ብስጋ ኸም ዝሞተ፡ ብመንፈስ ግና ህያው ከም ዝዀነ’ ጽሒፉ ኣሎ። ኣስዕብ ኣቢሉ እውን፡ “ናብ ሰማይ ከይዱ፡ ኣብ የማን ኣምላኽ ኣሎ፣ መላእኽትን ስልጣናትን ሓይልታትን ድማ ይግዝእዎ ኣለዉ” በለ። (1 ጴጥ. 3:18-22) እቲ ቕድሚ የሱስ እተፈጸመ ትንሳኤታት ኣዝዩ ዜደንቕ ተኣምራት እኳ እንተ ነበረ፡ ነቲ ኻብ ኵሉ ትንሳኤታት እተፈልየ ዝዀነ ትንሳኤ የሱስ ግና ዚወዳደሮ የልቦን።
6. ትንሳኤ የሱስ ንደቀ መዛሙርቱ ዝጸለዎም ብኸመይ እዩ፧
6 ትንሳኤ የሱስ ኣብ ደቀ መዛሙርቱ ዓብዪ ጽልዋ ኣሕዲሩ እዩ። ከምቲ ጸላእቲ የሱስ ዝሓሰብዎ፡ ሞይቱ ኣይተረፈን። ሓያል መንፈሳዊ ፍጡር ኰይኑ ተንሲኡ እዩ፡ ዝዀነ ይኹን ሰብ ድማ ኪጐድኦ ኣይክእልን እዩ። ትንሳኤኡ፡ ወዲ ኣምላኽ ምዃኑ ዜረጋግጽ እዩ ነይሩ፣ ደቀ መዛሙርቱ ነዚ ሓቂ እዚ ምፍላጦም፡ ብሞት የሱስ እተሰምዖም ጓሂ ናብ ሓጐስ ከም ዚቕየር ገይሩ እዩ። ብዘይካዚ፡ እቲ ዝነበሮም ፍርሂ ናብ ትብዓት ተለወጠ። እወ፡ ትንሳኤ የሱስ ኣብቲ ኣብ ኵሉ ቦታታት ዚሰብክዎ ዝነበሩ ብስራት መንግስቲ ኣምላኽ ኰነ ኣብ ዕላማ የሆዋ ኣገዳሲ ግደ ነበሮ።
7. ሎሚ የሱስ እንታይ ይገብር ኣሎ፧ እንታይ ሕቶታትከ እዩ ዚልዓል፧
7 ኣገልገልቲ የሆዋ ኸም ምዃንና መጠን፡ የሱስ ዓብዪ ሰብ ጥራይ ከም ዘይነበረ ንፈልጥ ኢና። ሕጂ ብህይወት ከም ዘሎን ነቲ ኣብ መላእ ምድሪ ዚካየድ ዘሎ ዕዮ ስብከት ይመርሖ ኸም ዘሎን እውን ንፈልጥ ኢና። የሱስ ክርስቶስ ንጉስ ሰማያዊት መንግስቲ ኣምላኽ ከም ምዃኑ መጠን፡ ድሕሪ ሓጺር እዋን ንምድሪ ኻብ እከይ ኬጽርያ፡ ሰባት ንዘለኣለም ናብ ዚነብሩላ ገነት ድማ ኪቕይራ እዩ። (ሉቃ. 23:43) የሱስ ካብ ሞት እንተ ዘይተንሲኡ ግና፡ እዚ ዅሉ ኺፍጸም ኣይክእልን እዩ። ይኹን እምበር፡ ካብ ሞት ከም ዝተንስአ እንታይ መርትዖ ኣሎና፧ ትንሳኤኡኸ ብኸመይ እዩ ዚጸልወና፧
የሆዋ ኣብ ልዕሊ ሞት ዘለዎ ሓይሊ ኣርኣየ
8, 9. (ሀ) መራሕቲ ሃይማኖት ኣይሁድ፡ መቓብር የሱስ ብጽኑዕ ንኺሕሎ ዝሓተቱ ስለምንታይ እዮም፧ (ለ) እተን ኣንስቲ ናብቲ መቓብር ምስ መጻ እንታይ ኣጋጠመ፧
8 የሱስ ምስ ሞተ፡ ሊቃውንቲ ኻህናትን ፈሪሳውያንን ናብ ጲላጦስ መጺኦም፡ “ጐይታና፡ እቲ መስሓቲ ብህይወት ከሎ፡ ‘ድሕሪ ሰለስተ መዓልቲ ኽትንስእ እየ’ ኸም ዝበለ ዘኪርና። ስለዚ፡ ደቀ መዛሙርቱ መጺኦም ከይሰርቅዎ እሞ፡ ንህዝቢ፡ ‘ካብ ምዉታት ተንሲኡ’ ኸይብሉስ፡ ካብቲ ቐዳማይ ከኣ ዳሕራይ ስሕተት ከይገድድሲ፡ እቲ መቓብር ክሳዕ ሳልሰይቲ መዓልቲ ብጽኑዕ ኪሕሎ ኣዝዝ” በልዎ። ጲላጦስ ከኣ፡ “ሓለውቲ እነዉልኩም። ከም እትፈልጥዎ ጌርኩም ብጽኑዕ ሓልዉ” በሎም። ልክዕ ከምኡ ድማ ገበሩ።—ማቴ. 27:62-66።
9 የሱስ ምስ ሞተ፡ ሬሳኡ ኣብ ዓብዪ ኸውሒ ኣብ እተወቕረ መቓብር ተነብረ፣ ነቲ መቓብር ድማ ዓብዪ እምኒ ዓጽይዎ ነበረ። እቶም መራሕቲ ሃይማኖት ኣይሁድ፡ የሱስ ኣብቲ መቓብር ንዘለኣለም ሞይቱ ኺነብር እዮም ዚደልዩ ነይሮም። የሆዋ ግና እተፈልየ ሓሳብ እዩ ነይርዎ። ማርያም መግደላዊትን እታ ኻልአይቲ ማርያምን ኣብ ሳልሰይቲ መዓልቲ ናብቲ መቓብር መጻ፣ እቲ እምኒ ተንከባሊሉ፡ ሓደ መልኣኽ ድማ ኣብ ልዕሊኡ ኾፍ ኢሉ ጸንሐን። እቲ መልኣኽ ነተን ኣንስቲ፡ እቲ መቓብር ጥራሑ ምዃኑ ብዓይነን ኪርእያ ነገረን። “ተንሲኡ እዩ እሞ፡ ኣብዚ የሎን” ከኣ በለን። (ማቴ. 28:1-6) እወ፡ የሱስ ካብ ሞት ተንሲኡ እዩ።
10. ጳውሎስ፡ የሱስ ካብ ሞት ከም ዝተንስአ ዚሕብር እንታይ መርትዖ እዩ ዘቕረበ፧
10 ኣብተን ስዒበን ዝነበራ 40 መዓልቲ ዘጋጠመ ፍጻመታት፡ የሱስ ብርግጽ ከም ዝተንስአ ዜርኢ እዩ ነይሩ። ሃዋርያ ጳውሎስ ነቲ ዅነታት ኣሕጽር ኣቢሉ ኺገልጾ ኸሎ ኸምዚ በለ፦ “እቲ እተቐበልክዎ፡ ቅድሚ ዅሉ ኣመሓላሊፈልኩም እየ፣ ማለት ከምቲ ቕዱሳት ጽሑፋት ዚብሎ፡ ክርስቶስ ምእንቲ ሓጢኣትና ሞተ፣ ተቐብረ ኸኣ፣ ከምቲ ቕዱሳት ጽሑፋት ዚብሎ ድማ፡ ብሳልሰይቲ መዓልቲ ተንስአ፣ ንኬፋ፡ ደሓር እውን ነቶም ዓሰርተው ክልተ ተራእዮም። ድሕሪኡ፡ ካብ 500 ንዚበዝሑ ኣሕዋት ብሓንሳእ ተራእዮም፣ መብዛሕትኦም ክሳዕ ሎሚ ኣለዉ፡ ገሊኣቶም ግና ዓሪፎም ኣለዉ። ድሕሪኡ፡ ንያእቆብ፡ ድሕሪኡ ኸኣ ንዅሎም ሃዋርያት ተራእዮም፣ ድሕሪ ዅላቶም ድማ ንዓይ፡ ከም ንቝላዕ ተራእየኒ።”—1 ቈረ. 15:3-8።
የሱስ ከም ዝተንስአ እንፈልጥ ብኸመይ ኢና፧
11. ትንሳኤ የሱስ ልክዕ “ከምቲ ቕዱሳት ጽሑፋት ዚብሎ” እተፈጸመ ብኸመይ እዩ፧
11 የሱስ ካብ ምዉታት ከም ዝተንስአ እንፈልጠሉ ቐዳማይ ምኽንያት፡ ትንሳኤኡ ልክዕ “ከምቲ ቕዱሳት ጽሑፋት ዚብሎ” ስለ እተፈጸመ እዩ። ቃል ኣምላኽ ብዛዕባ ትንሳኤ የሱስ ተነብዩ ነይሩ እዩ። ንኣብነት፡ ዳዊት፡ እቲ ቐንዲ ናይ ኣምላኽ ‘ቅዱስ’ ኣብ መቓብር ከም ዘይሕደግ ጽሒፉ ነበረ። (መዝሙር 16:10 ኣንብብ።) ኣብ ጰንጠቈስጠ 33 ድ.ክ. ሃዋርያ ጴጥሮስ፡ እታ ትንቢታዊት ጥቕሲ ኣብ የሱስ ከም እትውዕል ገለጸ፣ “[ዳዊት] ብዛዕባ ትንሳኤ ክርስቶስ፡ ንሱ ኣብ መቓብር ከም ዘይሕደግ፡ ስጋኡ እውን ከም ዘይብስብስ፡ ኣቐዲሙ ርእዩ ተዛረበ” ድማ በለ።—ግብ. 2:23-27, 31።
12. ነቲ ዝተንስአ የሱስ መን እዩ ርእይዎ፧
12 የሱስ ከም ዝተንስአ እንፈልጠሉ ኻልኣይ ምኽንያት፡ ብዙሓት ናይ ዓይኒ መሰኻኽር ስለ ዘለዉ እዩ። የሱስ ኣብተን ድሕሪ ትንሳኤኡ ዝነበራ 40 መዓልትታት፡ ነቶም ኣብ ጥቓ መቓብሩ ዝነበሩን ነቶም ናብ ኤማሁስ ዚኸዱ ዝነበሩን ነቶም ኣብ ካልእ ቦታታት ዝነበሩን ደቀ መዛሙርቱ ተራእይዎም እዩ። (ሉቃ. 24:13-15) ኣብዚ ኣጋጣሚታት እዚ ድማ፡ ንጴጥሮስ እውን ሓዊስካ፡ ንውልቀ ሰባትን ንብዙሓት ሰባትን ኣዘራሪብዎም እዩ። ኣብ ሓደ እዋን እሞ ኸኣ፡ ንልዕሊ 500 ዚዀኑ ሰባት ተራእይዎም እዩ። ብዙሓት ናይ ዓይኒ መሰኻኽር ዝሃብዎ ምስክርነት፡ ዕሽሽ ኪብሃል ኣይከኣልን እዩ።
13. እቲ ደቀ መዛሙርቲ የሱስ ዘርኣይዎ ቕንኣት፡ የሱስ ከም ዝተንስአ ርግጸኛታት ምንባሮም ዜርኢ ዝነበረ ብኸመይ እዩ፧
13 የሱስ ከም ዝተንስአ እንፈልጠሉ ሳልሳይ ምኽንያት፡ ደቀ መዛሙርቱ ብዛዕባ ትንሳኤኡ ብቕንኣት ስለ ዝኣወጁ እዩ። ደቀ መዛሙርቲ የሱስ ብዛዕባ ትንሳኤ ክርስቶስ ብቕንኣት ስለ ዝመስከሩ፡ መስጐጕትን መከራን ሞትን ኣጋጢምዎም እዩ። የሱስ እንተ ዘይትንስእ ነይሩ፡ ኵሉ ነገር ድማ ሽጣራ እንተ ዚኸውን ነይሩ፡ ጴጥሮስ ነቶም ንየሱስ ዚጸልእዎ ዝነበሩን ብውዲት ከም ዚቕተል ዝገበሩን መራሕቲ ሃይማኖት ብዛዕባ ትንሳኤ ክርስቶስ ምእንቲ ኺእውጀሎም ኢሉ ንህይወቱ ኣብ ሓደጋ መእተወዶ ነይሩ፧ ጴጥሮስ ኰነ ኻልኦት ደቀ መዛሙርቲ፡ የሱስ ህያው ከም ዝዀነን ንዕዮ ስብከት ይመርሖ ኸም ዝነበረን ርግጸኛታት እዮም ነይሮም። ብዘይካዚ፡ ትንሳኤ የሱስ፡ ንሳቶም እውን ካብ ሞት ኪትንስኡ ኸም ዚኽእሉ ኣረጋጊጹሎም እዩ። ንኣብነት፡ እስጢፋኖስ፡ ትንሳኤ ምዉታት ከም ዚኸውን ርግጸኛ ዀይኑ እዩ ሞይቱ።—ግብ. 7:55-60።
14. የሱስ ህያው ከም ዝዀነ እትኣምን ስለምንታይ ኢኻ፧
14 የሱስ ከም ዝተንስአ እንፈልጠሉ ራብዓይ ምኽንያት፡ ሕጂ ኣብ ሰማይ ኰይኑ ይገዝእን ከም ርእሲ ክርስትያናዊት ጉባኤ ዀይኑ የገልግልን ከም ዘሎ መርትዖ ስለ ዘሎና እዩ። የሱስ ንጉስን ርእሲ ክርስትያናዊት ጉባኤን ስለ ዝዀነ፡ ናይ ሓቂ ክርስትና ይስስን ኣሎ። ንሱ ኻብ ምዉታት እንተ ዘይትንስእ ነይሩ፡ እዚ ዅሉ ዕቤት ምሃለወዶ፧ የሱስ እንተ ዘይትንስእ ነይሩ፡ ምናልባት ብዛዕባኡ እውን ፈጺምና ኣይምሰማዕናን ኔርና። ኰይኑ ግና፡ ንሱ ህያው ከም ዝዀነ፡ ኣብ መላእ ምድሪ ብዛዕባ ብስራት መንግስቲ ኣምላኽ ክንሰብኽ ከለና ድማ ከም ዚመርሓና ኣዚና ርግጸኛታት ኢና።
ትንሳኤ የሱስ ብኸመይ ይጸልወና፧
15. ትንሳኤ የሱስ ብትብዓት ከም እንሰብኽ ዚገብረና ስለምንታይ እዩ፧
15 ትንሳኤ ክርስቶስ ብትብዓት ከም እንሰብኽ ይገብረና። ጸላእቲ ኣምላኽ ን2,000 ዓመት፡ ንብስራት መንግስቲ ኣምላኽ ደው ንኼብልዎ ዘይፈተንዎ ኣጽዋር የልቦን፣ ንኣብነት፡ ክሕደትን ላግጽን ናዕብን እገዳን ስቓይን ቅትለትን ተጠቒሞም እዮም። ኰይኑ ግና፡ ‘ንዓና ኺወግኡሉ እተሰርሐ ኣጽዋር ኵሉ፡’ ንዕዮ ስብከትን ደቀ መዛሙርቲ ምግባርን ደው ኣየበሎን። (ኢሳ. 54:17) ንዓሳኽር ወይ ኣገልገልቲ ሰይጣን ኣይንፈርሆምን ኢና። የሱስ ልክዕ ከምቲ እተመባጽዖ፡ ምሳና ዀይኑ ይድግፈና እዩ። (ማቴ. 28:20) ጸላእትና ዝገበሩ እኳ እንተ ገበሩ ስቕ ኬብሉና ስለ ዘይክእሉ፡ እንፈርሃሉ ምኽንያት የብልናን።
16, 17. (ሀ) ትንሳኤ የሱስ፡ ነቲ ንሱ ዝመሃሮ ትምህርቲ ዜረጋግጽ ብኸመይ እዩ፧ (ለ) ብመሰረት ዮሃንስ 11:25፡ ኣምላኽ ንየሱስ እንታይ ሓይሊ እዩ ሂብዎ፧
16 ትንሳኤ የሱስ ንዅሉ እቲ ዝመሃሮ ትምህርቲ ዜረጋግጽ እዩ። ጳውሎስ፡ ክርስቶስ ካብ ምዉታት እንተ ዘይተንሲኡ፡ ክርስትና ዀነ ዕዮ ስብከት ዋጋ ኸም ዘይብሉ ጽሒፉ ነይሩ እዩ። ሓደ ናይ መጽሓፍ ቅዱስ ምሁር፡ “ክርስቶስ እንተ ዘይተንሲኡ፡ . . . ክርስትያናት ብዓብዪ ሽጣራ እተታለሉ ዜሕዝኑ ሰባት እዮም ማለት እዩ” ኢሉ ጸሓፈ። የሱስ እንተ ዘይትንስእ ነይሩ፡ እቲ ኣብ ወንጌላት ዚርከብ ጸብጻብ፡ ብዛዕባ ሓደ ብጸላእቱ እተቐትለ ሕያዋይን ጥበበኛን ሰብኣይ ጥራይ ዚገልጽ ዜሕዝን ዛንታ ዀይኑ ምተረፈ ነይሩ። ኰይኑ ግና፡ ክርስቶስ ብሓቂ ተንሲኡ እዩ፣ እዚ ኸኣ ንሓቅነት እቲ ብዛዕባ መጻኢ እውን ዝመሃሮ ትምህርቲ ዜረጋግጽ እዩ።—1 ቈረንቶስ 15:14, 15, 20 ኣንብብ።
17 የሱስ፡ “ትንሳኤን ህይወትን ኣነ እየ። እቲ ብኣይ ዚኣምን፡ እንተ ሞተ እኳ፡ ህያው ኪኸውን እዩ” ኢሉ ነበረ። (ዮሃ. 11:25) እዚ ዜደንቕ ዘረባ እዚ ብርግጽ ኪፍጸም እዩ። የሆዋ ንየሱስ ነቶም ናብ መንፈሳዊ ህይወት ዚትንስኡ ጥራይ ዘይኰነስ፡ ነቶም ኣብ ምድሪ ንዘለኣለም ንምንባር ዚትንስኡ ብቢልዮናት ዚቝጸሩ ሰባት እውን ካብ ሞት ንኼተንስኦም ሓይሊ ሂብዎ እዩ። እቲ የሱስ ዝኸፈሎ ናይ መተዓረቒ መስዋእትን ትንሳኤኡን፡ ሞት ከም ዚጠፍእ ዜረጋግጽ እዩ። ነዚ ምፍላጥካ፡ ዝዀነ ይኹን ፈተና፡ ሞት እውን እንተ ዀነ ኼጋጥመካ ኸሎ ንኽትጸንዕ ደይኰነን ዜበራትዓካ፧
18. ትንሳኤ የሱስ እንታይ እዩ ዜረጋግጸልና፧
18 ትንሳኤ የሱስ፡ ተቐማጦ ምድሪ ብመሰረት ፍቕራዊ ስርዓታት የሆዋ ኸም ዚፍረዱ ዜረጋግጽ እዩ። ጳውሎስ ኣብ ጥንታዊት ኣቴና ተኣኪቦም ንዝነበሩ ሰብኡትን ኣንስትን፡ “[ኣምላኽ] በቲ ዝሸሞ ሰብኣይ ኣቢሉ ንዓለም ብጽድቂ ዚፈርደላ መዓልቲ ወሲኑ ኣሎ፣ ንዕኡ ኻብ ምዉታት ብምትንሳእ ከኣ፡ ንዅሎም ሰባት መተኣማመኒ ሂብዎም ኣሎ” በለ። (ግብ. 17:31) እወ፡ የሱስ ብኣምላኽ እተሸመ ፈራዲ ስለ ዝዀነ፡ ፍርዱ ፍትሓውን ፍቕራውን ከም ዚኸውን ርግጸኛታት ክንከውን ንኽእል ኢና።—ኢሳይያስ 11:2-4 ኣንብብ።
19. ኣብ ትንሳኤ የሱስ ዘላትና እምነት ብኸመይ እያ እትጸልወና፧
19 ኣብ ትንሳኤ የሱስ ዘላትና እምነት፡ ፍቓድ ኣምላኽ ንኽንገብር ትድርኸና። የሱስ መስዋእታዊ ሞት እንተ ዘይመውትን እንተ ዘይትንስእን ነይሩ፡ ኣብ ትሕቲ ዅነኔ ሓጢኣትን ሞትን ምነበርና። (ሮሜ 5:12፣ 6:23) ብዘይካዚ፡ የሱስ እንተ ዘይትንስእ ነይሩ፡ “ጽባሕ ክንመውት ኢና እሞ፡ ንብላዕን ንስተን” ምበልና ኔርና። (1 ቈረ. 15:32) ይኹን እምበር፡ ኣብ ተድላ ህይወት ኣይኰንናን እነተኵር። ኣብ ክንዳኡስ፡ ንተስፋ ትንሳኤ ኣኽቢርና ንርእዮን ኣብ ኵሉ መዳያት ንመምርሒ የሆዋ ነቕልበሉን ኢና።
20. ትንሳኤ የሱስ ንዕቤት ኣምላኽ ዚምስክር ብኸመይ እዩ፧
20 ትንሳኤ የሱስ፡ እቲ ‘ነቶም ዚደልይዎ ዓስቢ ዚህቦም’ ኣምላኽ ዝዀነ የሆዋ፡ ኣዝዩ ዓብዪ ምዃኑ ዚምስክር እዩ። (እብ. 11:6) የሆዋ ንየሱስ ካብ ሞት ኣተንሲኡ ዘይትመውት ህይወት ኣብ ሰማይ ንምሃብ፡ ኣዝዩ ብዙሕ ሓይልን ጥበብን እዩ ተጠቒሙ። በዚ ኸምዚ ድማ፡ ንዅሉ መብጽዓታቱ ኺፍጽሞ ኸም ዚኽእል ኣርኣየ። እዚ ኸኣ፡ ብዛዕባ ሓደ ንጕዳይ ልዑላውነት ዜደቅሶ “ዘርኢ” ዚገልጽ ትንቢታዊ መብጽዓ እውን ዜጠቓልል እዩ። እዚ መብጽዓ እዚ ምእንቲ ኺፍጸም፡ የሱስ ኪመውትን ካብ ሞት ኪትንስእን ነበሮ።—ዘፍ. 3:15።
21. ተስፋ ትንሳኤ ብኸመይ እዩ ዚጠቕመካ፧
21 ነቲ እተረጋገጸ ተስፋ ትንሳኤ ዝሃበና የሆዋ ኸነመስግኖዶ ኣይግብኣናን፧ ቅዱሳት ጽሑፋት እዚ ዚስዕብ መረጋገጺ ይህበና፦ “እንሆ፡ ድንኳን ኣምላኽ ምስ ሰብ፡ ንሱ እውን ምሳታቶም ኪነብር እዩ፣ ንሳቶም ከኣ ህዝቡ ኪዀኑ እዮም። ኣምላኽ ባዕሉ እውን ምሳታቶም ኪኸውን እዩ። ንብዘሎ ንብዓት ካብ ኣዒንቶም ኪደርዝ እዩ፣ ደጊም ሞት ኣይኪኸውንን፡ ደጊም እውን ሓዘን ወይ ኣውያት ወይ ስቓይ ኣይኪኸውንን እዩ። እቲ ቐዳማይ ሓሊፉ እዩ።” እዚ ዜደንቕ ተስፋ እዚ፡ ነቲ እሙን ዝነበረ ሃዋርያ ዮሃንስ እዩ ተዋሂብዎ፣ “እዚ ቓል እዚ እሙንን ሓቅን እዩ እሞ፡ ጽሓፍ” ድማ ተባህለ። ዮሃንስ ነዚ መንፈስ ኣምላኽ ዝነፈሶ ራእይ ካብ መን እዩ ተቐቢልዎ፧ ካብቲ ኻብ ሞት ዝተንስአ የሱስ ክርስቶስ እዩ ተቐቢልዎ።—ራእ. 1:1፣ 21:3-5።


text:
ገበር | ዜሕዝን ነገራት ኬጋጥም ከሎ ብኸመይ ከም እትጻወሮ
ዕንወት ንብረት
ዓርቢ 11 መጋቢት 2011፡ ኣብ ጃፓን 9.0 ዝዓቐኑ ምንቅጥቃጥ ምድሪ ኣጋጠመ። ልዕሊ 15,000 ህይወት ሰብ ጠፍአ፡ ልዕሊ 200 ቢልዮን ዶላር ኣመሪካ ዜውጽእ ንብረት ከኣ ዓነወ። ወዲ 32 ዓመት ዝዀነ ከይ፡ ብዛዕባ እቲ ሱናሚ ኣቐዲሙ መጠንቀቕታ ተዋሂብዎ ስለ ዝነበረ፡ ኣብ ብርኽ ዝበለ ቦታ ተዓቝበ። ከይ ከምዚ በለ፦ “ንጽባሒቱ ንግሆ፡ ዝረኸብክዎ ዘበለ ኽእክብ ኢለ ናብ ቤተይ ምስ ከድኩ፡ ኵሉ ንብረተይ፡ እንተላይ ኣፓርታማይ በቲ ማይ ተወሲዱ ጸንሓኒ። መሰረት ጥራይ እዩ ተሪፉ።
“ንኣሽቱ ውልቃዊ ንብረተይ ጥራይ ዘይኰነስ፡ ዝነበረኒ ዅሉ ጥሪተይ ከም ዝሰኣንኩ ንኺውሓጠለይ እተወሰነ ግዜ ወሲዱለይ እዩ። ማኪናይ፣ ኣብ ስራሐይ ዝጥቀመሉ ዝነበርኩ ኮምፕዩተራት፣ ጠረጴዛታትን ወናብርን ንኣጋይሽ ዝጥቀመሉ ዝነበርኩ ሶፋን፣ ፕያኖይን ጊታረይን ይኩለለይን ሻምብቆይን፣ ንቕብኣ ዝጥቀመሉ ዝነበርኩ ፈሳስን ዘይትን ኵርሽን፣ ኵሉ ቕብኣታተይን ስእልታተይን ጠፍአ።”
ዜሕዝን ነገራት ምጽዋር
ኣብ ዝሰኣንካዮ ነገራት ዘይኰነስ፡ ኣብ ዘሎካ ነገራት ከተተኵር ጽዓር። መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ሰብ ብዙሕ እኳ እንተ ኣለዎ፡ ብገንዘቡ ህይወት ኣይረክብን እዩ” ይብል። (ሉቃስ 12:15) ከይ ብዛዕባ ዅነታቱ ኸምዚ ብምባል የዘንቱ፦ “መጀመርታ፡ ንዝደልዮ ነገራት ብዝርዝር መዝገብክዎ፣ እዚ ግና ንዅሉ እቲ በቲ ማይ እተወስደ ነገራት ጥራይ እዩ ዜዘኻኽረኒ ነይሩ። ስለዚ፡ ኣብቲ ዝርዝር፡ ዜድልየኒ ነገራት ጥራይ ንኽምዝግብ ወሰንኩ፣ ዜድልየኒ ነገራት ምስ ረኸብኩ ኸኣ ነቲ ዝርርዝ እንደገና ኣመሓይሸ እምዝግቦ ነበርኩ። እቲ ዝርዝር፡ እግሪ ንኽተክል ሓጊዙኒ እዩ።”
ብዛዕባ ርእስኻ ጥራይ ኣብ ክንዲ እትሓስብ፡ ንተመክሮኻ ንኻልኦት ንምጽንናዕ ተጠቐመሉ። ከይ፡ “ብህዝባዊ ዕዮ ረድኤትን ብውልቀ ሰባትን ብዙሕ ሓገዝ ተቐቢለ እየ፣ ምቕባል ምስ ለመድኩ ግና፡ ርእሰ ተኣማንነተይ ከጥፍእ ጀመርኩ” በለ። ኣስዒቡ እውን፡ “ሽዑ፡ ነቲ ኣብ ግብሪ ሃዋርያት 20:35 ዚርከብ፡ ‘ካብ ምቕባል፡ ምሃብ የሐጕስ’ ዚብል ጥቕሲ መጽሓፍ ቅዱስ ዘከርኩ። ዓቕመይ ውሱን ስለ ዝነበረ፡ ብስጋዊ መገዲ ኽህብ ዘይክእል እኳ እንተ ነበርኩ፡ በዚ ሓደጋ እዚ ንእተጐድኡ ኻልኦት ሰባት ብቓላተይ ምትብባዕ ንኽህቦም ግና ቈራጽነት ገበርኩ። በዚ መገዲ እዚ፡ ዘርኣኽዎ ልግሲ ኣጸቢቑ ሓጊዙኒ እዩ።”
ንዅነታትካ ንኽትዋጽኣሉ ግብራዊ ጥበብ ምእንቲ ኺውሃበካ ናብ ኣምላኽ ጸሊ። ከይ፡ ኣብቲ፡ ‘ኣምላኽ ኣብ ጸሎት ሽጉራት ኬቕልብ እዩ’ ዚብል ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ሓሳባት እምንቶ ኣሕዲሩ እዩ። (መዝሙር 102:17) ንስኻ እውን ከምኡ ኽትገብር ትኽእል ኢኻ።
ትፈልጥዶ፧ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ዋላ ሓደ እውን ይኹን ብዛዕባ ባህርያዊ ሓደጋ ዘይጭነቐሉ እዋን ከም ዚመጽእ ተነብዩ ኣሎ። *—ኢሳይያስ 65:21-23።
^ ሕ.ጽ. 9 ኣምላኽ ንምድሪ ዘለዎ ዕላማ እንታይ ምዃኑ ኽትፈልጥ እንተ ደሊኻ፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧ ዘርእስታ መጽሓፍ፡ ኣብ ምዕራፍ 3 ርአ። ኣብ www.jw.org/ti ትርከብ እያ።


text:
መመላእታ ጽሑፍ
ንግብረ-ሕቡእ ምስናፉ
ግብረ-ሕቡእ ብመንፈሳዊ መዳይ ዘይጥዑይ ልማድ ኪኸውን ከሎ: ርእሰ-ምእኩልን ብልሹውን ኣእምሮ ኸም ዚህሉ ይገብር። * ሓደ ግብረ-ሕቡእ ዚፍጽም ሰብ: ንኻልኦት ሰባት ጾታዊ ዕግበት ንምርካብ ዜገልግሉ መሳርሒ ኸም ዝዀኑ ገይሩ ናብ ምርኣይ ኪበጽሕ ይኽእል እዩ። ንኸምዚ ዝኣመሰለ ሰብ ጾታዊ ርክብ ካብ ፍቕሪ እተፈልየ ይኸውን: ቅጽበታዊ ባህታ ዚፈጥርን ካብ ጾታዊ ውጥረቱ ዚናገፈሉን ገይሩ ኣትሒቱ ይርእዮ። እቲ ዚረኽቦ ምንጋፍ ግን ግዜያዊ ጥራይ እዩ። ከም ሓቂ: ነቲ ኸም “ምንዝር: ርኽሰት: [ዘይግቡእ] ፍትወት ስጋ” ዝኣመሰለ ኣካላቱ ኣብ ክንዲ ዚቐትል: መሊሱ እዩ ዜለዓዕሎ።—ቈሎሴ 3:5
ሃዋርያ ጳውሎስ: “ብፍርሃት ኣምላኽ ቅድስና እናመላእና: ካብቲ ስጋን መንፈስን ዜርክስ ዘበለ ዅሉ ርእስና ነንጽህ” ኢሉ ጸሓፈ። (2 ቈረንቶስ 7:1) ነዘን ቃላት እዚኣተን ንምስዓብ ቃልሲ ዀይኑካ እንተ ኣልዩ: ተስፋ ኣይትቝረጽ። የሆዋ ንደገፍ ኰነ “ንይቕሬታ ድልዊ” እዩ። (መዝሙር 86:5፣ ሉቃስ 11:9-13) ዋላ እውን ሳሕቲ እንተ ደገሰካ: እቲ ዚዅንነካ ልብኻን ነቲ ልማድ እቲ ንኽትገድፎ እትገብሮ ጻዕርታትን: ጽቡቕ ኣረኣእያ ኸም ዘሎካ ዜመልክት እዩ። “ኣምላኽ ካብ ልብና ዚዐብን ኵሉ ዚፈልጥን” ምዃኑ ኣይትረስዕ። (1 ዮሃንስ 3:20) ኣምላኽ ካብ ሓጢኣትና ንላዕሊ እዩ ዚርኢ፣ ንዅሉ እንታይነትና እውን ይርኢ እዩ። እዚ ፍልጠት እዚ ነቲ ምሕረት ኪገብረልና እነቕርቦ ለመና ብድንጋጽ ንኺሰምዓና የኽእሎ። ስለዚ: ከምቲ ኣብ ሽግር ምስ ኣተወ ናብ ኣቦኡ ዚኸይድ ውሉድ: ብትሑትን ልባውን ጸሎት ናብ ኣምላኽ ካብ ምቕራብ ኣይትስነፍ። የሆዋ ንጹህ ሕልና ብምሃብ ኪባርኸካ እዩ። (መዝሙር 51:1-12, 17፣ ኢሳይያስ 1:18) ልክዕ እዩ: ምስ ጸሎትካ ተሰማሚዕካ ኣወንታዊ ስጕምትታት ክትወስድ ኣሎካ። ንኣብነት: ካብ ኵሉ ዓይነት ስእለ-ጽዩፍን ሕማቕ ዕርክነትን ንምርሓቕ ክትጽዕር ኣሎካ። *
ንግብረ-ሕቡእ ከተሰንፎ እንተ ዘይከኣልካ: ንክርስትያን ወላዲኻ ወይ ብመንፈሳዊ ብሱል ንዝዀነ ሓላዪ ፈታዊኻ ብዛዕባ እቲ ጕዳይ ንገሮ። * —ምሳሌ 1:8, 9፣ 1 ተሰሎንቄ 5:14፣ ቲቶስ 2:3-5
^ ሕ.ጽ. 1 ግብረ-ሕቡእ ንሕፍረታዊ ብልዕቲ ብምድራዝ ዚግበር ኰይኑ: መብዛሕትኡ እዋን ኣብ ጥርዘ-ስምዒት ዜብጽሕ እዩ።
^ ሕ.ጽ. 2 ብዙሓት ስድራ ቤታት ኣብ ቤተን ንኣጠቓቕማ ኮምፕዩተር ምእንቲ ኺቈጻጸራኦ ኢለን: ንኮምፕዩተር ኣብ ቃልዕ ቦታ የቐምጣ። ብተወሳኺ: ገሊአን ስድራ ቤታት ዘየድሊ ነገራት ዜጻሪ ሶፍትዌር ዓዲገን እየን። ኰይኑ ግን: ምሉእ ብምሉእ ዜተኣማምን ሶፍትዌር የልቦን።
^ ሕ.ጽ. 1 ንግብረ-ሕቡእ ብዛዕባ እተሰንፈሉ መገዲ ግብራዊ ሓሳባት እንተ ደሊኻ: ኣብታ ኣብ ናይ ሕዳር 2006 ንቕሑ! (እንግሊዝኛ) ዝወጸት “መንእሰያት ዚሓትዎ . . . ነዚ ልማድ እዚ ብኸመይ አሰንፎ፧” ዘርእስታ ዓንቀጽ ከምኡውን ኣብታ መንእሰያት ዝሓትዎ ሕቶታትን ተግባራዊ መልስታቱን 1ይ ጥራዝ: ኣብ ገጽ 205-11 ርአ።


text:
1ኣብ ሣልሳይ መዓልቲ ኸዓ ኣብ ኣውራጃ ገሊላ እትርከብ ኣብ ቃና መርዓ ነበረ። እኖ ኢየሱስውን ኣብኡ ነበረት። 2ኢየሱስ ድማ ምስ ደቀ መዛሙርቱ ናብቲ መርዓ ተዓዲሙ ነበረ። 3ወይኒ ምስ ተወድኦም እኖ ኢየሱስ ወይኒኮ ተወዲእዎም እዩ! በለቶ። 4ኢየሱስ ድማ ኣቲ ሰበይቲ ምሳኺ እንታይ ኣለኒ? ጊዜይ እኮ ገና ኣይበጽሐን በላ። 5እኖኡ ኸዓ ነቶም መሰለፍቲ ንሱ ዝብለኩም ኲሉ ግበሩ! በለቶም። 6ኣብኡ ኣይሁድ ከምቲ ሥርዓቶም ዝነጽሁለን ከክልተ ወይ ሠለስተ ዝንግሪር ዝኅዛ ሽዱሽተ ኣጋንእ እምኒ ተቐሚጠን ነበራ። 7ኢየሱስ ነቶም መሰለፍቲ ነዘን ኣጋንእ ማይ ምልእወን! በሎም፤ ንሳቶም ከዓ ኽሳዕ ኣፈን መልእወን። 8ሽዑ ሕዚ ቐዲሕኹም ነቲ ኣቦ ዳስ ውሰዱሉ በሎም። ንሳቶም ድማ ወሲዶም ሃብዎ። 9እቲ ኣቦ ዳስ ግና ነቲ ናብ ወይኒ ዝተለወጠ ማይ ምስ ጠዓሞ ካበይ ከም ዝመጸውን ኣይፈለጠን፤ እቶም ማይ ዝመልኡ መሰለፍቲ ግና ይፈልጡ ነበሩ። እቲ ኣቦ ዳስ ነቲ መርዓዊ ጸዊዑ ፦ 10ኲሉ ሰብ ኣቐዲሙ ጥዑ ም ወይኒ የስቲ፤ ብዙኅ ምስ ሰተዩ ኸዓ እቲ ዝተሓተ የቕርብ። ንስኻ ግና ነቲ ጥዑ ም ወይኒ ኽሳዕ ሕዚ ኣጽኒሕኻዮ በሎ። 11ኢየሱስ ነዝ ናይ መጀመርታ ተኣምራት እዙይ ኣብ ኣውራጃ ገሊላ እትርከብ ኣብ ቃና ገበረ። ክብሩ ድማ ገለጸ፤ ደቀ መዛሙርቱውን ብእኡ ኣመኑ። 12ድኅርዙይ ንሱ ምስ እኖኡን ኣኅዋቱን ደቀ መዛሙርቱን ናብ ቅፍርናሆም ወሪዶምኣብኡ ቑሩብ መዓልቲ ተቐመጡ። 13ፋሲካ ኣይሁድ ቀሪቡ ነበረሞ ኢየሱስ ናብ ኢየሩሳሌም ደየበ። 14ኣብ ቤተ መቕደስ ከዓኣብዑ ርን ኣባጊዕን ርግብታት ዝሸጡንመሽረፍቲ ገንዘብን ተቐሚጦም ረኸበ። 15ካብ ገመድ ጭጕራፍ ተኒጉ ምስተን ኣባጊዕን ኣብዑ ርን ንኹሎም ካብ ቤተ መቕደስ ኣውፅኦም፤ ንገንዘብ እቶም መሽረፍቲውን በተኖ፤ ነቲ ጠረጴዛውን ገምጠሎ። 16ነቶም ሸየጥቲ ርግብታት ድማ ነዙይ ካብዙይ ኣልዕልዎ! ንቤት ኣቦይ ቤት ንግዲ ኣይትግበርዎ! በሎም። 17ደቀ መዛሙርቱ ኸዓ ቕንኣት ቤትካ በልዐኒ ዝብል ጽሑፍ ከም ዘሎ ዘከሩ። 18ሽዑ ኣይሁድ ነዙይ ክትገብር ሥልጣን ከም ዘለካ እንታይ ምልክት ተርእየና? ኢሎም ጠየቕዎ። 19ኢየሱስ ድማነዝ ቤተ መቕደስ እዙይ ኣፍርስዎ፤ ኣነ ኸዓ ብሠለስተ መዓልቲ ኸልዕሎ እየ ኢሉ መለሰሎም። 20እቶም ኣይሁድ ድማ እዝ ቤተ መቕደስ እዙይ በርብዓን ሽዱሽተን ዓመት እዩ ዝተሓንጸ፤ ንስኻዶ ብሠለስተ መዓልቲ ኽተልዕሎ ኢኻ? በልዎ። 21ንሱ ግና ብዛዕባ ቤተ መቕደስ ሰብነቱ እዩ ዝተዛረበ። 22ካብ ምዉታን ምስ ተሥአ ደቀ መዛሙርቱ ስለዙይ ከም ዝበሎም ዘከሩ፤ በቲ ቓል መጽሓፍን በቲ ኢየሱስ ዝተዛረቦን ድማ ኣመኑ። 23ነቲ ኢየሱስ ብበዓል ፋሲካ ኣብ ኢየሩሳሌም እንተሎ ዝገበሮ ተኣምራት ምስ ረአዩ ብዙኃት ሰባት ብእኡ ኣመኑ። 24ኢየሱስ ግና ንዂሎም ይፈልጦም ነበረ እሞ ኣይኣመኖምን። 25ነቲ ዂሉ ኣብ ልቢ ሰብ ዘሎ ባዕሉ ስለ ዝፈልጥ ከዓ ሓደኳ ብዛዕባ ሰብ ክነግሮ ኣይደልን ነበረ።
Copyright
Learn More