text:
ስነ - ስርዓት ምንባር እምነ ሰረት
ቤት ትምህርቲ መሰናድኦ ከተማ ጨርጨር
ንክቡር ርእሰ ምምሕዳር ክልልና ኣይተ ኣባይ ወልዱ ሓዊሱ ብርክት ዝበልና ኣመራርሓን ኣካላት ሚድያን ኣብ ትሕቲ ሰማይ ጨርጨር ተኣኻኺብና ኣለና። እዚ ሕዚ ዝተፈረኸ ጡጥ ዝመስል ደበና ሓዚሉ ዝረአ ዘሎ ብሩር ዝመስል ሰማይ ጨርጨር ቅድሚ 27 ዓመት ሓደ ፀሊም ፍፃመ ኣተኣናጊዱ ነይሩ። እወ ኣርባዕተ ጳጉሜን 1982 ዓ/ም፤ ሓዊ ዝሓዘላ ክልተ ሚግ ኣውሮፕላናት ደርጊ። ሓዚለንኦ ዝመፀኣ ነቷጒ ኣብ ልዕሊ ከተማ ጨርጨር ኣዝኒበንኦ። ሓንሳብ ጥራሕ እውን ኣይነበረን፤ እናተመላለሳ ጭካነ ዝተመልኦ ደብዳብ ኣካይደን። ብምኽንያት እዚ ህይወት 242 ወገናት ዝሓለፈሉ፣ ኣብ ልዕሊ 63 ሰባት ከቢድ መቁሰልቲ ዘጋጠመሉ፣ 443 መንበሪ ኣባይቲ ዝዓነወሉ ልዕሊ 364 እንስሳ ዝሞታሉ እዋን ነይሩ። በዚ እውን ስጋ ሰብን እንስሳን ንምፍላይ ኣፀጋሚ ናብ ዝኾነሉ ብርኪ በፂሑ። ህይወት ኣማኢት ብሓንቲ ፃሓይ ቀትሪ ተቐዚፉ። እንተኾነ ግና፣ ደርጊ ንህዝቢ ከተማ ጨርጨርን ከባቢኣን ከምበርክኽ ኢሉ ዝወሰዶ ስጉምቲ፤ ብኣንፃሩ እቲ ህዝቢ ኣብ ልዕሊ ስርዓት ደርግ ዝነበሮ ፅልኣት እዩ ሰማይ ኣዕሪጉ። ከም ቀደሙ ድማ ኣብ ጐኒ መሪሕ ውድቡ ህወሓት ኮይኑ ተቓሊሱ።
ፃዕዳ ማይ ዝሕለብ ኣብ ልዕሌና ዘሎ ሰማይ ጨርጨር ሎሚ እውን ብትሕቲኡ ዝሕንበባ ነፈርቲ የተኣናግድ እዩ። እንተኾነ ግና እዘን ነፈርቲ ካብን ናብን ህዝቢ ዘመላልሳ እንበር ሓዊ ዝተፍኣ ኣይኮናን። ሰማይ ጨርጨር ሎሚ ካብ ልምዓት ዝወፅእ ትኪ ተዘይኮይኑ ባርዕን ነታጕን ኣይርአን። ኣብ ትሕቲኡ ንዝህነፁ መሰረተ ልምዓት ዝናብ ይሕለበሎም። ከተማ ጨርጨር ኣብዚ ሕዚ እዋን ከምተን ካልኦት ወረዳታት ክልልና ብስራሕቲ ልምዓት ተጠቃሚት ለውጥታት እናኾነት ትመፅእ ኣላ። እቶም ዝስርሑ መሰረት ልምዓት ብህዝብን መንግስትን ዝሰርሑ ኮይኖም፤ ብደገፍቲ ኣካላት ዝግበሩ ዘለዉ ምስፍሕፋሕ እውን እቲ ህዝቢ ክንደየናይ ዝኣክል ገፁ ናብ ልምዓት ከምዝመለሰ ዘርኢ እዩ። ንሎሚ ክልል መንግስቲ ክሽፍኖ ኣብ ዘይከኣለ መሰረተ ልምዓት ብፅሒተን ይፃወታ ካብ ዘለዋ ትካላት ሓንቲ ዝኾነት ትካል እግሪ ምትካል ትግራይ ኣብታ ከተማ ዘሎ ሕፅረት ቤት ትምህርቲ መሰናድኦ ክትውትፍ ንእተቐምጦ እምነ ሰረት ክንርኢ ኢና ተኣኻኺብና ዘለና።
ኣብ ወረዳ ራያ ዓዘቦ ልክዕ ከምቶም ካልኦት መሰረተ ልምዓት ሽፋን ትምህርቲ ኣብያተ ትምህርቲ እውን ካብ እዋን ናብ እዋን እናዓበየ ይመፅእ ኣሎ።ነዚ መርኣዪ ዝኾነና ሓፈሻዊ ሽፋን ትምህርቲ እታ ወረዳ 96 ምኢታዊ በፂሑ ምህላዉ እዩ። ነፈርቲ ደርጊ ንጨርጨር ክድብድባ ከለዋ ትሸዓተ ቀዳማይ ብርኪ ኣብያተ ትምህርቲ ጥራሕ ዝነበራኣ እታ ወረዳ፤ ኣብዚ ሐዚ እዋን 62 ኣብያተ ትምህርቲ ተሃኒፀን ግልጋሎት እናሃባ እየን። ካብዚኣተን እተን 56 ቀዳማይ ብርኪ፣ ሓሙሽተ ካልኣይ ብርክን ሓንቲ መሰናድኦን እንተኾና ብሓፈሻ 39 ሽሕን 753 ዕድሚኦም ንትምህርቲ ዝባፅሑ ደቂ እቲ ከባቢ ይማሃሩለን ኣለዉ። ካብኡ ሓሊፉ ኣብ ጨርጨርን ከባቢኣን ጥራሕ ልዕሊ 2500 ተምሃሮ ይርከቡ። ብዘይካ እዚ ኣብታ ወረዳ ዕድሚኡ ንትምህርቲ ዝኣኸለ ህፃን ክመሃር፣ ትምህርቲ ዝጀመረ ድማ ከየቛርፅ ብምግባር ውፅኢታዊ ክኸውን ዘይተሓለለ ፃዕሪ ምስ ምግባር ተኣሳሲሩ ቁፅሪ ናብ ብርኪ መሰናድኦ ዝበፅሑ ተምሃሮ ካብ እዋን ናብ እዋን እናወሰኸ ይመፅእ ምህላዉ ካብቲ ወረዳ ዝረኸብናዮም ሓበሬታታት የመላኽቱ።
ይኹን እምበር ኣብ ከተማ ጨርጨር ቤት ትምህርቲ መሰናድኦ ብዘይምህላዉ ተምሃሮ ዝፅገሙሉ ኩነታት ገፊሕ ኮይኑ ፀኒሑ እዩ። ንኣብነት ክሳብ 1992 ዓ/ም ታሽዓይ ክፍሊ ዝበሃል ኣብቲ ከባቢ ስለዘይነበረ ተምሃሮ ነዊሕ ቦታ እናተጓዓዙ ኣብ ካልኦት ከባብታት ከይዶም ክመሃሩ ዘይከኣሉ ከቋርፁ እናተገበረ መፂኡ እዩ። ደሓር ድሕሪ 1992 ዓ/ም ታሽዓይን ዓስራይን ምስተጣየሸ እንተኾነ እውን ናብ መሰናድኦ ዝሓልፉ ተምሃሮ ገሊኦም ርሑቕ ክጓዓዙ ገሊኦም ከዓ ብግዝያዊ መፍትሒ ተፃቢቦምን ተፀጊዖምን ክመሃሩ እናተገበረ እዩ ዝርከብ። እዚ ድማ ወለዲ ቐለብ ደቆም ክቛፅሩን ንኻልኦት ተወሰኽቲ ወፃእታት ክሳጥሑን ምኽንያት ኮይኑ እዩ። ስለዝኾነ እዩ ድማ እዚ ፀገም እዚ ክፍታሕ ዝግበኦ ክፍተት ምዃኑ ዝተኣመነሉ። እታ ኣብ ማሕበራዊ ልምዓት ትግራይ ብሰፊሑ እትነጥፍ ዘላ ትእምት እንበኣር ነዚ ፀገም ተገንዚባ እያ ኣብ ከተማ ጨርጨር ቤት ትምህርቲ መሰናድኦ ንምህናፅ ኣብ መጀመርያ ወርሒ ጥሪ ሰረት እምነ ኩርናዕ ኣንቢራ ዘላ።
ርእሰ ምምሕዳር ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ኣይተ ኣባይ ወልዱ፣ ኣብቲ ምንባር እምነ ሰረት ተረኺቦም ኣብ ዘስምዕዎ መደረ ህዝቢ ከተማ ጨርጨር ኣብቲ ዝሓለፈ ዕጥቃዊ ቃልሲ ንስርዓት ደርግ ኣብ ምቅላስ ዝለዓለ ብፅሒት ዝነበሮ ህዝቢ ከምዝኾነ እዮም ኣገንዚቦም። ኣብ ፈለማ እዋን ዓቕሚ ምንቅስቓስ ውድብ ህወሓት ትሑትን ውሑድ ተጋዳላይን ዝነበረሉ ብኣንፃሩ ምንቅስቓስ ደርጊ ኣብቲ ከባቢ ኣዝዩ ሰፊሕን ጥንኩርን ኣብ ዝነበረሉ እዋን ህዝቢ እቲ ከባቢ ዝኾነ ዓይነት ስግኣት ከየሕደረ ወያናይ ኮይኑን ኣብ ጐኒ መሪሕ ውድቡ ተሰሊፉን ከም ዝተቓለሰ እውን እዮም ኣረዲኦም።
ብዛዕባ ህንፀት መሰረተ ልምዓትን ትእምትን ሰፊሕ መደረ ዘስምዑ ኣይተ ኣባይ፣ ትእምት ኣብ ምዕባለ ኢንዳስትሪ ትግራይ ጥራሕ እንተይኮነስ ካብ ዝረኸበቶ ኣታዊ ብምንካይ ኣብ ማሕበራዊ ስራሕቲ እናተንቀሳቐሰት ከም ትርከብ ብምሕባር፣ ትካላት ትምህርትን ጥዕናን ኣብ ምህናፅ፣ ዝተፈላለዩ ፀገማት ስድራ ስውኣትን ኣብ ምፍታሕ፣ ካብኡ ሓሊፉ ንጉዱኣት ኲናት ደገፍ እናገበረት ዝመፀትሉ ኩነታት ምህላውን ሎሚ ድማ ፀገም ዝተማልአ መሰናድኦ ቤት ትምህርቲ ከተማ ጨርጨር ንምፍታሕ ሰረት እምነ ኩርናዕ ከም ዝተቐመጠን እውን እዮም ኣብሪሆም። ሕድሕድ እትህነፅ ቤት ትምህርቲ ሙሉእ ዓቕምና ፀንቂቕና እንጥቀመላ ኩነታት ክፍጠር ከም ዘለዎ ከዓ ንነበርቲ እታ ከተማን ዕዱማት ኣጋይሽን ግልፂ ገይሮም።
ኣብቲ ዕለት ዝተረኸቡ ኣማሓዳሪ ዞባ ደቡብ ትግራይ ኣይተ ተወልደ ተስፋኣለም ብግዲኦም ህዝቢ ከተማ ጨርጨር ኣብ ዝሓለፉ ጨቆንቲ ስርዓታት ይትረፍ ክመሃር ብሰላም ወፊሩ ብሰላም ንክምለስ ኮነ ንክኣቱ በደላት ዝበፅሕዎ ዝነበረ ህዝቢ እዩ። ልምዓታዊ ዲሞክራስያዊ ውድብ ህወሓት ኢህወደግ ስልጣን ካብ ዝሕዝ ንነዘ ግና ህዝቢ ጨርጨር ከምቶም ካልኦት ህዝብታት ክልልና ተጠቓሚ መሰረተ ልምዓት እናኾነ ይመፅእ ኣሎ። መንግስቲ ክሽፍኖም ዘይከኣለ መሰረተ ልምዓት ድማ ከም ትእምት ዝበላ ዝተፈላለያ ገበርቲ ሰናይ ትካላት እናደገፋ ይርከባ። ስለዝኾነ ከዓ ትካል እግሪ ምትካል ትግራይ እውን ኣብ ምቅላል ማሕበራዊ ፀገም ከተማ ጨርጨር ናይ ባዕላ ክታም ብምዕራፍ ኣብቲ ወረዳ ፈላማይን ዘመናውን ቤት ትምህርቲ ንምህናፅ ምውሳና ዘኹርዕ ተግባር እዩ። እዚ ኣብ ዝሓፀረ እዋን ክፍፀም እንተኾይኑ መንግስትን ህዝብን ተደጋጊፎም እንተሰሪሖም ከምዝኾነ ይዛረቡ።
ትካል እግሪ ምትካል ትግራይ ካብቶም ኣብዚ ዓመት ፍሉይ ትኹረት ሂባ እትሰርሐሎም ዘላ ሓደ ህንፀት ኣብያተ ትምህርቲ ኮይኑ እዚ ድማ ኣብ ምርግጋፅ ፅርየት ትምህርቲ ዓብዪ ብፅሒት ከምዘለዎ ግሁድ ሓቂ እዩ። ተምሃሮ ፍልጠትን ክእለትን ክጭብጡ እንተኾይኖም ዝተማልአን ፅርየቱ ዝሓለወን ቤት ትምህርቲ ክህሉ ኣለዎ። ትካል እግሪ ምትካል ትግራይ ድማ ንምርግጋፅ ፅርየት ትምህርቲ ሃገርና ኮነ ክልልና እትገብሮ ዘላ ደገፋት ናይዚ ኣብነት ምዃኑ ምርግጋፅ ይከኣል። ትእምት ኣብ 2009 ዓ/ም ክህነፁ ትልሚ ካብ ዝሓዘትሎም ትሽዓተ ኣብያተ ትምህርቲ መሰናድኦ ኣብ ከተማ ጨርጨር ዝተቐመጠ እምነ ኩርናዕ እቲ ሓደ እዩ። እቲ ቤት ትምህርቲ ብልዕሊ 23 ሚልዮን ብር ወፃኢ ዝህነፅ በዓል ክልተ ደብሪ ዘመናዊ ህንፃ ከም ዝኾነ ድማ ዳይሬክተር ምግባረ ሰናይ ትካል እግሪ ምትካል ትግራይ ኣይተ ሕሸ ለማ ይገልፁ።
እቲ ዝህነፅ ቤት ትምህርቲ 20 መምሃሪ ክፍልታት፣ ቤተ ፈተነ፣ ቤተ ንባብ፣ ክፍሊ ምምሕዳር ቤት ትምህርቲ፣ ክፍሊ መዕረፊ መምህራን፣ መዘናግዒ መምህራንን ተምሃሮን፣ መውሃቢ ግልጋሎት ምኽሪ፣ ልዕሊ 500 ሰብ ናይ ምሓዝ ዓቕሚ ዘለዎ ዓብዪ ኣዳራሽ ዘጠቓለለ እዩ። እዚ እውን ህንፀቱ ኣብ ሓደ ዓመትን ሰለስተ ወርሕን ክዛዘም ትልሚ ከም ዝተትሓዘሉ ኣይተ ሕሸ ለማ ይዛረቡ። ስለዝኾነ ድማ ኣብታ ከተማ ዝነበረ ፀገም ቤት ትምህርቲ መሰናድኦ ኣብ ዝሓፀረ እዋን ብምቕራፍ ተምሃሮ ብቐረባ ዕድል ትምህርቲ ረኺቦም ናብ ላዕለዎት ትካላት ትምህርቲ ከፀምብሮም ዘኽእል ውፅኢት ንኸመዝግቡ ዘኽእል እዩ።
ኣብ ከባቢ ጨርጨር ክሳብ ሻምናይ ክፍሊ ጥራሕ ትምህርቲ ዝወሃበለን ኣብያተ ትምህርቲ ብቑፅሪ ኣዝየን ውሑዳት እየን ነይረን። ካብ ታሽዓይ ክፍሊ ንላዕሊ ግና ናብ ከተማ ኣላማጣ፣ ሞኾኒን ማይጨውን እናኸድካ መኣዲ ትምህርቲ ዝርከበሉ ኩነታት እዩ ነይሩ። ስለዝኾነ ድማ ዓቕሚ ዘለዎን ወዲ ርኹባትን ጥራሕ ዝመሃረለን እየን ነይረን። ምኽንያቱ ንስንቂ፣ መጓዓዝያ፣ ክራይ ገዛን ካልኦት ወፃእታትን ክሽፍን ዘይኽእልን ድልየት ትምህርቲ እናሃለዎ ስኣን ዓቕሚ ካብ መኣዲ ትምህርቲ ዝተርፈሉ ኩነታት ነይሩ። በዚ ድማ ኣብቲ እዋን ዝነበረ መማረፂ ተመሊስካ ናብ ማሕረስ ምእታው ከም ዝነበረ ነባራይ ከተማ ጨርጨር ሓለቓ ሚኢቲ ሓጋዚ መኩርያ ይገልፁ።
ትካል እግሪ ምትካል ትግራይ (ትእምት) ንዝገበረቶ መርኣያ ሰናይ ተግባር ካብቲ ንሶም ዝተሓጐስዎ ንላዕሊ ሓጎስ ህዝቢ ከም ዘሐጎሶም ሓለቓ ሚእቲ ሓጋዚ ወሲኾም ይገልፁ። ምኽንያቱ ሕቶ ህዝቢ ከተማ ጨርጨር ተመሊሱ ዝብል ኣተሓሳስባ ሰሪፅዎ ብወነን ሓቦን ዝተልዓዓለ ህዝቢ ብምርኣዮምን እቲ ክስራሕ ሰረት እምነ ኩርናዕ ዝዓረፎ ቤት ትምህርቲ ኣብ ዝተትሓዘሉ እዋንን ክኽምበት ድማ ህዝቢ ብጉልበቱን ብገንዘቡን ክሕግዝ ድልው ክኸውን ከምዝግባእ የተሓሳስቡ።
ተምሃሪት ንግስቲ ሞላን ተምሃራይ ጌታቸው ተስፋይን ብግዲኦም ኣብ ከተማ ጨርጨር ቤት ትምህርቲ መሰናድኦ ብዘይምህላዉ ምስ ታሽዓይን ዓስራይን ክፍሊ ተደሪቦም ይመሃሩ ብምንባሮም ሕፅረት ቤተ ፈተነ፣ ቤተ ንባብ፣ መይዳ ኩዕሶ፣ መምሃሪ ክፍሊ ኣብ ምምላእ ሰፊሕ ክፍተት ከምዝነበረ ይገልፁ። መምህራን እውን ብምኽንያት በዝሒ ተምሃራይ ኣብ ክልተ ፈረቓ እናተመላለሱ ከምህሩ ይግደዱ ምንባሮምን ምምሕዳር ቤት ትምህርቲ እውን ንምቁፅፃር ተምሃሮ ይፅገሙ ከም ዝነበሩ እዮም ዝገለፁልና።
ቅድሚ ሕዚ ተምሃራይ ዕድል ትምህርቲ መሰናድኦ እንትረክብ ካብ ከባቢኡ ወፃኢ ናብ ዝርከባ ከተማታት እናኸደ ይምሃር ነይሩ። ኣብዚ ሕዚ እዋን ግን ብትካል እግሪ ምትካል ትግራይ ዘመናውን ዝተማልአን ቤት ትምህርቲ መሰናድኦ ንምህናፅ ሰረት እምነ ኩርናዕ ምንባሩ ነቲ ተምሃራይ ይኹን ነቲ ነባሪ እታ ከተማ ፅቡቕ ምልዕዓል ከምዝፈጠረ ንምዕዛብ ክኢልና ኢና።
ብሓፈሻ ልምዓታውን ዲሞክራስያውን መንግስትና ኣብ ምምላእ መሰረተ ልምዓት ብዝለዓለ ትኹረት እናሰረሐ ይርከብ።ካብዚኣቶም ድማ ህንፀት መንገዲ፣ መብራህቲ፣ ቴሌፎን፣ ማይ፣ ጥዕና፣ ትምህርትን ካልኦትን ይርከብዎም። ይኹን ድኣምበር ብምኽንያት በቢግዚኡ ዝረአ ዘሎ ወሰኽ በዝሒ ህዝብን ድልየት መሰረተ ልምዓትን ከተማን ገጠርን ትግራይ ሕዚ ብዙሕ ዝተርፍ ነገር ኣሎ እዩ። ኣብዚ ዓብዪ ብፅሒት ዘለወን ድማ ትካላት ምግባረ ሰናይ ብቐንዱ ተፀራሕቲ እየን። ቤት ፅሕፈት ምግባረ ሰናይ ትካል እግሪ ምትካል ትግራይ ኣብ ምቅላል ፀገማት ህዝቢ ትግራይ ብዕቱብ እናሰረሐት እያ። ትእምት ብፍላይ ንምርግጋፅ ፅርየት ትምህርቲ ፍሉይ ትኹረት ሂባ እናነጠፈት ትርከብ። ነዚ ሰናይ ተግባር ድማ ህዝባውነታ ዘመስክር እዩ እሞ ደገፋ ኣጠናኺራ ከም እትቕፅለሉ ብምትእምማን እዩ።


c: text/html

text:
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ፡ ፕረዚደንት ዓብዱልፋታሕ ኣል-ሲሲ ብዝገበረሉ ዕድመ መሰረት፡ ትማሊ 9 ጥሪ ንግሆ ናብ ሪፓብሊክ ግብጺ ገይሹ።
ንክብሪ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣብ ከተማ ካይሮ ኣብ ዝርከብ ቤተ-መንግስቲ ‘ኣልእትሓድያ’ ኣብ ዝተኻየደ – ብናይ ክብሪ ሰልፊን ሃገራዊ መዛሙርን ዝተሰነየ ወግዓዊ ስነ-ስርዓት፡ ፕረዚደንት ዓብዱልፋታሕ ኣል-ሲሲ ድሙቕ ኣቀባብላ ገይሩሉ።
ፕረዚደንት ኢሳይያስን ፕረዚደንት ኣል-ሲሲን ኣብ ሰዓታት ድሕሪ- ቐትሪ ኣብ ዝገበርዎ ርክብ፡ ኣብ ምምዕባል ክልተኣዊ ዝምድናታት፡ ምድንፋዕ ሽርክነታዊ ምትሕግጋዝ ኣብ ዝተፈላለዩ ጽላታት፡ ትግባረ ኣቐዲሞም ምርድዳእ ዝተገብረሎም ዓውድታትን ምንጥጣፍ ሓባራዊ ኮሚተን፡ ከምኡ’ውን ንኽልተአን ሃገራት ኣብ ዘገድሱ ዞባውን ኣህጉራውን ምዕባለታት ዘትዮምን ሓሳብ ንሓሳብ ተለዋዊጦምን።
ክልቲኦም መራሕቲ ወሲኾም፡ ኣገዳስነት ምውህሃድ ክልቲአን ሃገራት ኣብ ዞባውን ኣህጉራውን መድረኻት ብምግንዛብ፡ ንምዕዛዙ ብዝለዓለ ክስራሕ ተረዳዲኦም።
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣብ’ዚ ናይ ክልተ መዓልታት ወግዓዊ ዑደቱ፡ ዝተፈላለያ ናይ ልምዓት ፕሮጀክትታትን ትካላትን ከምዝበጽሕ ተፈሊጡ’ሎ።
ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኣቶ ዑስማን ሳልሕን ኣማኻሪ ፕረዚደንት ኣቶ የማነ ገብረኣብን፡ ምስ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ሓቢሮም ተጓዒዞም ኣለዉ።
ዛጊት ኣብ መባእታዊ መድረኹ ዘሎን ኣብ ምክብባር ዝተሃንጸን ናይ ምትሕግጋዝ ዝምድና ኤርትራን ግብጽን፡ ኣብ ሓባራዊ ውድዓዊ መረዳእታ ጐደቦና፡ ከምኡ’ውን ዞባውን ዓለማውን ክውን ኩነታት ዝምርኰስን ንዘላቒ ርግኣትን ዕብየትን ዝዓለመን እዩ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
በስመኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሓዱ ኣምላክ ኣሜን!!!!
፫/3 ጥሪ ዕረፍቱ ለኣባ ሊባኖስ መጣዕ
ኣቦና ኣቡነ ሊባኖስ ካብ አቦኦም አብርሃምን ኣዲኦም ንግስት ማርያም (ባዚሊሳ) ኣብ መጀመርታ ሓሙሻይ ክፍለ ዘመን ኣብ ትውልዲ ዓዶም ቊስጥንጥንያ (ኮንስታንቲኖፖል) ተወልዱ። ኣብቲ ዘመን እቲ እዛ ምዕብልቲ ዝነበረት ግዝኣት ዋና ከተምኣ ቍስጥንጥንያ ብዝብል ትፈለጥ እምበር ቀዳማይ ስማ ሮም ብዝብል ትጽዋዕ ከምዝነበረት ታሪኽ ይገልጽ። ወለዲ ኣባ ሊባኖስ እዚ ጎዲልዎም ዘይበሃሉ ኣዝዮም ሃብታማት ነበሩ። ኣባ ሊባኖስ ንኣካለ መጠን ምስ በጽሑ ካብ ኣዝማድ ኣዲኦም ንዝኾነት ጓል ኣሕጺዮም ኣመርዓውዎም። ብድሕሪዚ በሊዖም ሰትዮም ተጻዊቶም ምስ ወድኡ ስርዓተ መርዓውን መርዓትን ከብጽሑ ኢሎም መጋረጃ ሃብዎም። ኣባ ሊባኖስ ግን ሎምስ ምስ ኣቦይ እየ ዝድቅስ ኢሉም ምስ ኣቦኦም ደቂሱ። ፍርቂ ለይቲ ምስ ኮነ ቅዱስ ገብርኤል መጺኡ “ንስኻ ንመንግስተ ሰማይ ዝተሓጸኻ ኢኻ እሞ ስዓበኒ” ኢሉ እናመርሖም ገዳም ዳውናስ ኣብጽሖም። ኣቦምኔት ናይቲ ገዳም ዝነበሩ ኣባ ጳጉሚስ ምሂሮም መዓርግ ምንኩስና ሂቦም ኪድ ምሃር ኢሉም ድማ ናብ ምድሪ ኣጋእዚት ሰደድዎም። መጺኦም ድማ ኣብ ምድሪ ትግራይ ኣብ በቅላ 7 ዓመት ብጾምን ብጾሎትን፡ ብስግደትን ብምምሃርን ጸኒዖም ነበሩ።
ብድሕሪዚ ካብ ኣኽሱም ብድሕሪ ቤተ መቕደስ ዘሎ ዱር (በረኻ)ንዕዖም ዝኸውን ስፍራ ኣዳልዮም ኣብኡ ተቐመጡ። ሓንቲ ሰበይቲ ማይ ክትቀድሕ መጸት ሽዑ ካብቲ ዝረገጸቶ እምኒ ሸተት ኢላ ወደቐት እሞ እቲ ሓቚፋቶ ዝነበረት ህጻን ሞተ። እናበኸየት ክትምሕጸን ከላ ንሶም ድማ ጸልዮም ብዘንጎም ተንክዮም ኣተንስኡላ ።
ንጉስን፡ ጳጳስን ነቲ ህዝቢ ግብሪ እና ኣኽፈሉ ህያባት እና ተቐበሉ ይነብሩ ነበሩ። ኣባ ሊባኖስ ድማ ግደፉ ነዚ ነገር እዚ ኣይትግበሩ ይብልዎም ነበሩ። ንሳቶም ድማ ነዚ መጻእተኛ መን ፈራዲ ገይርዎ ኢሎም ኣሳደድዎም። ኣብ ምድረ በዳ በዓቲ ሰሪሖም ድማ ተቐመጡ። ድሕሪዚ ሰማይ ዝናም ንዘርኢ ዝኸውን ጠሊ ካብ ምሃብ፡ ምድሪ ድማ ነቲ ዝተኸሉላ ካብ ምጽዳቅ፡ ነቲ ዝዘርኡላ ካብ ምብቋል ተኸልከለት። ጥሜት ምስኮነ ድማ ኣተዓርቑኒ ኢሎም ንኣባ ኣድኃኒ ልኣኹሎም። ነቲ ንጉስን ነቲ ጳጳስን ነቶም ካህናትን ርስቲ ጉልቲ ክወሃቦም ግብሪ ምሃብ ግን ክተርፍ ከም ዘለዎ ቃል ኣእትዮሞ ጸልዮም ዝናም ከም ዝዘንብ ገበሩ። ብዘንጎም ገይሮም ሃሪሞም ዝፈልፍል ማይ ፈውሲ ገበሩ፡ ኣብኡ ኮይኖም ክጽልዩ ከለዉ ድማ እቶም ህዝቢ ተኣኪቦም ሰላም ክብልዎም መጹ። ምስ ረኣይዎም ድማ ውዳሴ ኮንቱ ስለዝኾነ ገጾም ቀይሮም ናብ በዓቶም ተመልሱ። ኣቦና፡ ኣቦና እንዳበሉ ሃወኽዎም ተቖጢዖም ወጺኦም መንገዲ ክጎዓዙ ጀመሩ። ህዝብኻ ንመን ገዲፍካ ትኸይድ ኣሎኻ ኢሎም ምስ ተኸተልዎም ኣይገድፈኩምን እየ፡ ኩሉ ግዜ ምሳኹም እየ ኢልዎም ናብ ሽዋ መጺኦም ኣብ ዘጋሚኤል ዝበሃል ቦታ ተቐመጡ። ቁሩብ ግዜ ኣብኡ ድሕሪ ምንባር ዝተኣዘዘ መልኣኽ መጺኡ “ዛቲሰ መካን ኢኮነት ኣንተ ኣከኣለ ህድግ ሎቱ ለዘይመጽእ እምድህሬከ” እዛ ቦታ እዚኣ ቦታኻ ኣይኮነትን እሞ ብድሕሬኻ ንዝመጽእ ግደፈሉ። “ወበእንተ ጻማከሰ ትሰመይ በስምከ ደብረ ሊባኖስ” ስለ ዝደኸምካላ ግና ብስምካ ደብረ ሊባኖስ ተባሂላ ክትጽዋዕ ኢያ በሎም። አቡነ ሊባኖስ ኣብ አጋ ዕረፍቶም ድራር (ገብረ ክርስቶስ) ንዝተባህለ ናይ መንፈስ ውሉዶም ንስኻ ኢኻ እትቐብረኒ ዝቕበረሉ ቦታ ከኣ ብመንፈስ ቅዱስ ተመሪሕካ ክትረኽቦ ኢኻ፣ ኢሎም ምስ ተላበውዎ አብ ምድሪ ሓራሳት ከኣ ዓረፉ። ምድሪ ሓራሳት አብ ጥቓ ዓዲ ግራት እትርከብ ዓዲ ኢያ። ቅዱስ ኣቡነ ሊባኖስ ኣብዚ ቦታ’ዚ ምስ ዓረፉ ማንም ሰብ ኣይረኣዮምን ነበረ ብተኣምራት ግና ዝተገልጹሎም ሰባት ስለ ዝነበሩን ድኅሪ’ዚ ድማ ነቲ ዝተላበውዎ ገብረ ክርስቶስ (ድራር) ብርሑቕ ቀስተ ደመና ስለዝተራእዮ ብቕልጡፍ ናብቲ ቦታ ትእምርቲ ዝረኣየሉ ምስከደ ኣቡነ ሊባኖስ ከኣ ኣብኡ ዓሪፎም ጸንሕዎ። ከምቲ ለበዎኦም ድማ ካብ ምድሪ ሓራሳት ተሰኪሙ ናብዚ ሕጂ ዘሎ ገዳሞም ደብረ ወርቅ አምጺኡ ቀበሮም። ምድሪ ሓራሳት ካብ ደብረ ሊባኖስ ናይ ምሉእ መዓልቲ መገዲ ኢዩ። ገዳም ኣቡነ ሊባኖስ ኣብ ኤርትራ ካብ ዝርከባ ጥንታውነት ዘለወንን ታሪኽን ቅርሳ ቅርስን ዝዓቀባ ገዳማት ኣብ ቀዳምነት ዝስራዕ እዩ። መልክዓ ምድራዊ ኣቀማምጥኡ ኣዝዩ ሰሓቢ ኣብ ኣጻድፍ ዝተገደመ ኮይኑ ምሉእ ስሙ ገዳም ደብረ ወርቅ ኣቡነ ሊባኖስ ተባሂሉ ይፍለጥ። ዝርከበሉ ቦታውን አብ ዞባ ደቡብ ንኡስ ዞባ ሰንዓፈ ብወገን ደቡብ ኣብ ዶብ ኢትዮጵያ ኮይኑ ካብ ኣስመራ ኣብ ኣስታት 150 ኪ.ሜ ርሒቑ ይርከብ።
ኣቡነ ሊባኖስ ብህይወት ስጋ ከለዉ 80 ዝኣኽላ ኣብያተ ክርስቲያናት ኣስሪሖም እዮም።
በረከትን ጸጋን ኣንይ ኣቦና ኣቡነ ሊባኖስ ምስ ኩላትና ይኩን ኣሜን!!!
ካብ መጽሓፍ መዝገብ ታሪኽ ዝተወስደ ጽሑፍ
ስብሓት ለእግዚኣብሔር
ወለወላዲቱ ድንግል
ወለመስቀሉ ክቡር
ኣሜን!!!


text:
ዋና መምረፂ
ሓገዝቲ ሰነዳት
ሕትመታት
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ኣብ ኣፈፃፅማ መደባት 2008 በጀት ዓመት ዕዙዝ
ግደ ንዝነበሮም ሰራሕተኛታትን መዳርግቲ ኣካላትን መተባብዒ ሽልማት ሂቡ፤
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ በቢ ዓመቱ ካብ ወረዳታት፣ ከተማታትን ክፍለ ከተማታትን ስርዓት ምምሕዳር ግብርን ታክስን ብምትግባር፤ ኣብ ምርግጋፅ ዘላቂ ልምዓትን ሰናይ ምምሕዳርን ተመዝጊቦምን እናተመዝገቡን ዘለው ዓወታትን ጭቡጣት ለውጥታትን መሰረት ብምግባር ነዚ ኣብ ምትግባር ዕዙዝ ግደ ንዝነበሮም ሓገዝትን መዳርግቲ ኣካላትን ኣመራርሓን፣ ኣብያተ ፅሕፈትን ውልቀ ፈፀምትን በቢዓመቱ መድረኽ ሽልማት ብምድላው ንቡሉፃት ሃርበኛታት ልምዓት እናተባብዐን ኣፍልጦ እናሃበን ከም ዝመፀ ዋና ዳይሬክተር በዓል መዚ ልምዓት እቶት ወ/ሮ ምሕረት በየነ ኣገንዚበን።እዚ ናይ ሎሚዘበን መድረኽ ንክራይ ኣካብነት ብትረት ብምቅላስ ስርዓት ግብርን ታክስን ፍልፍል ልምዓትን ሰናይ ምምሕዳርን ክንገብሮ ኢና ብዝብል ቴማ ልምዓታውነት ብምስፋሕን ብምጉልባትን ቁጠባዊ ምዕባለ ክልልና ዘፈልፍሎ ኣታዊ ብምእካብ ዘላቒ ልምዓት ክልልና ንምቅልጣፍ ካብ ክልል ጀሚሩ ክሳብ መሓውር ወረዳታትን ከተማታትን ኣብያተ ፅሕፈት ልምዓት እቶት በቢ ዓመቱ ዝገበርናዮ ወያናይ ቃልሲ መደባትን ልምዓት እቶት ኣብ ምዕዋት ሓጋዚ ኮይኑ እዩ። በዓል መዚ ብዝተጠናኸረ መደባት ካልኣይ ትልሚ ዕብየትን ስግግርን ንምዕዋትን ህንፀት ልምዓት ሓይሊ ሰብ ንምጥንኻር ኣዋጃት፣ ደንብታትን መምርሕታትን ግብርን ታክስ ብዓርሰ ምምህሃር ኣቢሎም ዓቕሞምን ክእለቶምን ንምዕባይ ዝደጋገፉን መዓልታዊ ህንፀት ዘካይዱን ኮይኖም ፖለቲካዊ ዓቕሞም ብምዕባይ ናብ ሓበራዊ ኣተሓሳስባ ክእለትን ክምፁ ከም ዝኸኣሉ እተን ዋና ዳይሬክተር ገሊፀን።
ኣብቲ መድረክ ዝተረኸቡ ኣቦ ወንበር ውድብና ህወሓትን ርእሰ ምምሕዳር ክልልናን ክቡር ኣይተ ኣባይ ወልዱ ብወገኖም ሰራሕተኛታት በዓል መዚ ብውዳበኹም ተጠናኺርኩም እተሳልጥዎ ዘለኹም ስራሕቲ በቢ ደረጅኡ ዝርከብ መላእ ህዝብን ከፈልቲ ግብርን ዘሳተፈ ብምኻኑ መደባትኩም ክተዐውቱን ክተሳልጡን ምክኣልኩም ክትኾርዐሉ ዝግባእ ስራሕ እዩ ብምባል ሐዚ’ውን ኣብ ሃገርና ዘጋጥም ዘሎ ትምክሕትን ፀቢብነትን ብውዳበና ተጠናኺርና ክንሰርሐሉን ክንቃለሶን ይግባእ ክብሉ መልእክቶም ኣመሓላሊፎም።
ዕላማ እዚ ሐዚ ዝሳለጥ ዘሎ መድረኽ ድማ ሽልማት ሃርበኛታት ልምዓት ኣፍልጦ ብምሃብን መደባት ካልኣይ ትልሚ ዕብየትን ስግግርን ሃገርናን ክልልናን መሰረት ብምግባር ኣመዝጊብናዮም ዘለና ዓወታትን ምዕባለታትን ኣብ ልምዓትን ሰናይ ምምሕዳርን ርኡይ ምንቅስቓስን ፀብለልታን ንዝነበሮም ሰራሕተኛታት ምንቅስቓሶም ኣጠናኺሮም ንክቕፅሉ ዝሕግዝ እዩ። ካልኦት ድማ ካብዚ መድረኽ ሽልማት ተማሂሮም ዝጎድልዎም ኣሰራርሓታት፣ ክእለትን ዓቕምን ሪኦም ንቐፃሊ ኣብ መንጎ እዞም ኣካላት ወያናይ ንሕንሕን ሓቦን ብምፍጣር ብውፅኢት ስርሖም ተሸለምቲ ክኾኑ ዓሊሙ ዝተሳለጠ መድረኽ’ውን እዩ። ኣብ ከተማታት ዝርኣዩ ኣተሓሳስባን ተግባራትን ክራይ ኣካብነት ፖለቲካል ኢኮኖሚ ብልምዓታዊ ፖለቲካል ኢኮኖሚ ብምትካእ ሰናይ ምምሕዳርን ኣብ ምርግጋፅን ብቑዕ ምትሕብባር ዝገበሩ ኣብያተ ዕዮ፣ ብቑዕ ኣመራርሓ ዝሃቡ ዞባን መሓውራት ወረዳን ከተማን ብምሽላም መንግስቲ ንዝሓንፀፆም መደባት ልምዓት ኣብ ምዕዋት ርኡይ ፀብለልታ ንዝነበሮም ዕውታት ሓርበኛታት ልምዓት ውልቀ ፈፀምቲ ዓቕምታት ስቪል ሰርቫንት ኣፍልጦ ንምሃብ ዓሊሙ ዝካየድ ዘሎ መድረኽ እዩ።
መመዘኒ ረቛሕታት ተወዳደርቲ ኣካላት ልእኽትኦም መሰረት ዝገበረ ኮይኑ ብፍላይ ንኣብያተ ፅሕፈትን ውልቀ ፈፀምቲ ዓቕምታት ኣብ ቁልፊ መደብ ብቑዕ ማሕንቖታት ዘነፀረ፣ ትልሚ ብምድላው ፈፀምቲ ኣካላት ብብቕዓት ብምድላው ናብ ተግባር ክኣትው ዝገበረን ከም ውፅኢቱ ብድምር ኣብ ዓበይቲ ዝተትሓዙ መደባት ሽቶታት ልዕሊ 95 ሚኢታዊ ዝፈፀመን እዩ። ንዞባታት ድማ ብቐንዱ ካብ ምድላው ምዕራፍ ጀሚሩ ንሕድሕድ ወረዳን ከተማን ብቑዕ ናይ ደገፍን ክትትልን ስራሕቲ ብምፍፃም ናብ ዝተመጣጠነ ብርኪ ኣፈፃፅማ መደባት ክመፃ ብምግባር ከምኡ’ውን ኣብ ክረምታዊ መደባት ግብርን ታክስን ብቑዕ ምርድዳእ ብምፍጣር ውፅኢታዊ ስራሕ ክምዝገብ ዝገበሩ እዮም። ንመዳርግቲ ኣካላት፣ ደገፍትን መተሓባበርትን ኣካላት ንልኡኾም ማእኸል ዝገበረ መመዘኒ ረቛሕታት ብምድላውን ብምምዛንን 40.5 ሚኢታዊ ውልቀ ተሸለምቲ ደቂ ኣንስትዮ ዝርከባሉ ክሕረዩ ብምግባር ሽልማት ተበርኪቱሎም እዩ።
እቲ ሽልማት ንኣብያተ ፅሕፈት ልምዓት እቶት ብዝወፀ ረቛሒ መሰረት ብሰለስተ መንገዲ ዞባታት ብዝሃብዎ ነጥቢ፣ ብብርኪ በዓል መዚ ክልተ ግዜ ዝተኻየደ ሱፖርቪዥን ስርርዕን በብከይዲ ስርሑን ኬዝቲማትን ዓመት ምሉእ ዝተገበረ ድገፍን ክትትልን ንናይ ባዕሉ ዋጋ ብምሃብ ዝተፈፀመ እንትኸውን ኣብዚ ዓመት ዝተገበረ ኩለመደያዊ ምንቅስቓስ ምስ ናይ ክረምቲ መደባት ውፅኢት ብምትእስሳርን ኣብ ግምት ብምእታውን ዝተገበረ ስርርዕ እዩ።
ብብርኪ ክልል 6 ኣብያተ ዕዮን ኣካላት ሚድያን ዋንጫን ሰርቲፊኬትን፣ 4 ዞባታት ዋንጫን ሰርቲፊኬትን ምስ ሚኒ ላፕቶፕ፣ 8 ኣብያተ ፅሕፈት ልምዓት እቶት ከተማታትን ክፍለ ከተማታትን ደረጃ ኣፈፃፅምኦም ማእኸል ዝገበረ ዋንጫን ሰርቲፊኬትን፣ 12 ገፀር ወረዳታት ኣብያተ ፅሕፈት ልምዓት እቶት ደረጃ ኣፈፃፅምኦም ማእኸል ዝገበረ ዋንጫን ሰርቲፊኬትን፣ 30 ክለባት ግብሪ ንልምዓት ንመወከሲ ክኾኑ ዝኽእሉ መፃሕፍቲ፣ 20 ልምዓት ጉጅለ ደኣንትን ደቂ ኣንስትዮን ዋንጫን ተርቲፊኬትን፣ 10 ብሉፅ ኣፈፃፅማ ዝነበሮም ቤት ምኽሪ ንግድን ዘፈር ማሕበራትን ዋንጫን ሰርቲፊኬትን ዝተሽለሙ ኮይኖም 20 ሓለፍቲ ቤት ፅሕፈት ዝርከብዎም 202 ውልቀ ፈፀምቲ ዓቕምታት ድማ ኣብ ሰለስተ ደረጃ ማለት 50 ሰራሕተኛታት ኣብ ቀዳማይ ደረጃ ንዝተቐመጡ 5‚000 ብር ምስ ሰርቲፊኬት፣ ን76 ኣብ ካልኣይ ደረጃ ዝተቐመጡ 4‚000 ብር ምስ ሰርቲፊኬትን ከምኡ’ውን ን76 ብሳልሳይ ደረጃ ዝተቐመጡ ድማ 3‚000 ብር ምስ ሰርቲፊኬትን ክሽለሙ ተገይሩ እዩ ክብላ ዋና ዳይሬክተር በዓል መዚ ልምዓት እቶት ወ/ሮ ምሕረት በየነ ብተወኺ ግልፂ ገይረን።
ብተዛማዲ ተሳተፍቲ ኣካላት ገምጋም ኣፈፃፅማ መደባት 2008 በጀት ዓመት ብዕምቆት ዘካየዱ እንትኾኑ ቀፃሊ መደባት 2009 በጀት ዓመት ብዝርዝር ብምዝታይን ርኢቶታት ብምሃብን ኣብ ሓበራዊ ምርድዳእ ዝተበፅሐ እንትኸውን ሐዚ ኣብ ሃገርና ዘጋጥም ዘሎ ትምክሕትን ፀቢብነትን ንምምካት ኣበርቲዖም ከም ዝሰርሑ ቃል ኣትዮም።
ብደጋፊ ከይዲ ስራሕ ርክብ ህዝቢ
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ኣብ ዝተመሓየሹ ኣዋጅ ኣታዊ ግብርን ኣዋጅ ምምሕዳር ታክስን ኣመልኪቱ ስልጠና ሂቡ።
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ንከይዲ ስርዓት ምእካብ ግብርን ታክስን ሓገዝቲ ዝኾኑ ዝተፈላለዩ ኣዋጃት፣ ደንብታት፣ መምርሕታትን ሪፎርምታትን ኣውፂኡ ብተግባር እናፈፀመ ይርከብ። ምስዚ ሕዚ ዘሎ ህልዊ ኩነታት መሰረት ብምግባር ከም ሃገርን ክልልን ምስቲ ቁጠባዊ ዕብየት ዝጠዓዓም፣ ግልፅን ዝተወሃሃደን ኣሰራርሓ ኣብ ግብርን ታክስን ንክህሉ፣ ግብሪ ዘይክፈለሎም ዝነበሩ ኣታዊታት ፍትሓዊ ግብሪ ንክኽፈለሎም፣ ተመሳሳሊ ኣተረጓጉማ ሕግታትን ኣብ ካልኦትን ምሉእነት ንክህሉ ኣዋጅ ኣታዊ ግብርን ኣዋጅ ስርዓት ምምሕዳር ታክስን ኣመልኪቶም ዝተመሓየሹ ኮይኖም ኣዋጅ ኣታዊ ግብሪ ካብ ሓምለ 1/2008 ዓ/ም ጀሚሩ ኣብ ዝተረኸበ ኣታዊ ተግበራዊ ከም ዝኾኑ፣ እዚ ኣዋጅ ቅድሚ ምፅንዑ ንዝህሉ ግቡእ ግብርን ምምሕዳራዊ መቕፃዕትታትን ግን ብመሰረት ነባር ሕጊ ዝፍፀም ምዃኑ ሓለፍትን ክኢላታትን ኣብያተ ፅሕፈት ልምዓት እቶት ወረዳታት፣ ከተማታትን ዞባታትን ኣብ ዝተረኸብሉ ስልጠና ዝሃቡ ዓቃቢ ሕጊ በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ኣይተ ገ/መስቀል ሃይሉ ሓቢሮም።
ኣብቶም ዝተመሓየሹ ኣዋጃት ምስ ምጣነ ግብሪ ዝተተሓሓዘ ኣብ ተቖፀርቲ ሰራሕተኛታት ካብ ግብሪ ነፃ ዝኸውን ኣታዊ በቲ ነባር ኣዋጅ ክሳብ 150 ብር ዝብል ዝነበረ ሕዚ ድማ ክሳብ 600 ብር እንትኸውን እቲ ዝለዓለ ምጣነ 35 ምኢታዊ ድማ ልዕሊ 5,000 ብር ኣብ ዝኾነ ኣታዊ ዝብል ዝነበረ ሕዚ በቲ ዝተመሓየሸ ልዕሊ10,900 ብር ኮይኑ ኣሎ። ኣብ ነጋዶን መካረይትን ድማ በቲ ነባር ሕጊ ካብ ግብሪ ነፃ ዝኸውን ኣታዊኡ ክሳብ 1,800 ብር ዝብል ዝነበረ ሕዚ ክሳብ 7,200 ብር ዓመታዊ ኣታዊ ንዘለዎም እንትኸውን እቲ ዝለዓለ ምጣነ 35 ምኢታዊ ድማ በቲ ነባር ልዕሊ 60,000 ብር ዝነበረ ሕዚ በቲ ዝተመሓየሸ ድማ ልዕሊ 130,800 ብር ኮይኑ ኣሎ። ምስ ብርክታት ከፈልቲ ግብሪ ዝተተሓሓዘ ድማ ሕዚ በቲ ዝተመሓየሸ ኣዋጅ መሰረት ብርኪ ሀ ልዕሊ 1 ሚልዮን፣ ብርኪ ለ ካብ 500,000 ብር ክሳብ 1 ሚልዮን፣ ብርኪ ሐ ድማ ትሕቲ 500,000 ብር ዓመታዊ ኣታዊ ምንቅስቓስ ንዘለዎም ዝብል ኮይኑ በዚ ዝተመሓየሸ ድንጋገ መሰረት ንምፍፃም በዓል መዚ ዝተማልአ ምድላው ገይሩ ኣብ ሓደ ዓመት ውሽጢ ክሳብ ዘተግብሮ ብርኪ ግብሪ ከፈልቲ ዝምልከት ብመሰረት ድንጋገ ነባር ሕጊ ዝፍፀም ምዃኑ መሰጋገሪ ድንጋገ ተነፂርሉ እዩ። ከምኡ እውን ምስ ግብሪ ምሕባእ ዝተተሓሓዙ ድንጋገታት፣ ኣብ ተቐናሲ እርጋን፣ ዝኾነ ሰራሕተኛ ግብሪ ክኸፍል ከም ዝግባእ ዝብሉን ካልኦትን ሕግታት ኣብቲ ኣዋጅ ፀዲቖም እዮም። ምስ ኣዋጅ ስርዓት ምምሕዳር ግብሪ ዝተተሓሓዘ እውን ኣብ ምጥቃም ስርዓት ኤለክትሮኒክስ፣ መገደዲ ትርጉም ሕግታት፣ ዓይነታት ምግባጥ ታክስን ምስ ምምሕዳራዊ ቅፅዓታት ዝተተሓሓዙ ዝርዝር ወፂኦም ከም ዝተመሓየሹ ኣይተ ገ/መስቀል ሃይሉ ወሲኾም ሓቢሮም።
ኣብቲ ስልጠና ካብ ተሳተፍቲ ዝተፈላለዩ ሕቶታትን ርኢቶታትን ዝተልዓሉ ኮይኖም ከም ኣብነት ኣብ ኣፈፃፅማ እዞም ኣዋጃት ምስ ግዜ ተፈፃምነቱ ከመይ እዩ? ናይ ዝሓለፉ ዓመታት ሒሳብ መዛግብቲ ከመይ ይፍፀሙ?ኣብ መሳርሒ መመዝገቢ መሸጣ ዘሎ ክፍተታት ኣዋጅ ዘይወፀሉ? እዞም ቀሪቦም ዘለዉ ኣዋጃት ብዝርዝር ብደብዳቤ ክድገፍ ኣብ ምግባር ዘሎ ኩነታት እንታይ ዝተሓሰበ ነገር ኣሎ? ዝብሉ ሕቶታትን ተላዒሎም እዮም። ነዚኦም ሕቶታትን ርኢቶታትን መሰረት ብምግባር ድማ ኣብ መድረኽ ብዝተፈላለዩ ተሳተፍቲ ኣካላት መልስን መፍትሒ ሓሳባትን ምስተወሃበ እቶም ኣዋጃት ተገባራዊ ክኾኑ ከም ዝግባእ መጠቓለሊ ሓሳብን ርኢቶን ብምክትል ዋና ዳይሬክተር በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ኣይተ ወ/ገብርኤል ኣፅብሃ ምስተወሃበ እቲ ስልጠና ብዝለዓል ዕግበት ተዛዚሙ ’ዩ።
ደጋፊ ከይዲ ስራሕ ርክብ ህዝቢ
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ምኽፋል ግብሪ ደረጃ ሐ ነጋዶን መካረይትን 2008/9 በጀት ዓመት ዕዉት ኣፈፃፅማ ከም ዘመዝገበ ኣፍሊጡ።
ኣብ ምሉእ ወረዳታትን ከተማታትን ክልልና 1 ሓምለ 2008 ዓ/ም ብዕሊ ዝተበሰረ ምኽፋል ግብርን ታክስን ሙሉእ ሕብረተሰብ ዘሳተፈ ዓመታዊ በዓል ግብርን ታክስን ብሕብሽቲ፣ዕንበባ ፣ጓይላን ሳዕስዒትን ብድሙቕ ፅምብል ተኸቢሩ እዩ። ኣብቲ ከይዲ ምኽፋል ግብሪ ውድብን መንግስትን ካብ ላዕሊ ክሳብ ታሕቲ መሪሕነት ዘዕረፈሉ ኮይኑ ክሳብ 30 ሓምለ ኣብ ዘሎ ናይ ብርኪ ሐ ነጋዶን መካረይትን መኽፋሊ ግብሪ እዋን ብክልል ደረጃ ብኮማንድ ፖስት እናተመርሐን እናተገምገመን ንወረዳታት፣ ከተማታትን ዞባታት 10 ግዜ ናይ ግብረ መልሲ ሰነድ ተዳልዩ ተዋሂቡ እዩ። ኣብዚ በጀት ዓመት ምኽፋል ግብሪ ናይ ዞባታት ኣመራርሓ ትኹረት ሂቦም ናይተን ወረዳታትን ከተማታትን ተሞክሮታት፣ ጥንካረታትን ድኽመታትን እናገምገሙ ክመርሕዎ ክኢሎም እዮም። ኣብያተ ፅሕፈት ልምዓት እቶት ወረዳታት፣ ከተማታትን ዞባታትን ህዝቢ ዝተሳተፈሎም መድረኻት ኣካይዶም ህዝቢ ኣብ ፅንዓት፣ ውሳነን ምይይጥን ግብሪ ክሳተፍ ብምግባር ምስ ናይ ሕሉፍ ዓመት እንትነፃፀር ዝነኣሰ ቅሬታ፣ ፍትሓውን ተመጣጣንን ግብሪ ኣብ ምኽፋልን ኣወሃህባ ግልጋሎትን ዝሓሸ ለውጢ ከም ዝመፀን ኣብ በጀት ዓመት 2008 ከም ክልል 96 ምኢታዊ ኣፈፃፅማ ከም ዝተመዝገበን ኣብ በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ወናኒ ኣውራ ከይዲ ስራሕ ትምህርትን ስልጠናን ግልጋሎት ዓማዊልን ኣይተ በላይ ገ/ወልድ ሓቢሮም።
ኣብዚ በጀት ዓመት ከም ክልል ኣብ ዞባታት ዝነበረ ኣፈፃፅማ እንትርአ ኣብ 1ይ ደረጃ ዘለው ዞባ ደቡብ ትግራይ ኮይኖም ኣብ 7 መዓልቲ 100 ምኢታዊ እንትፍፅሙ፣ ብ2ይ ደረጃ ደቡብ ምብራቕ ኣብ 10 መዓልቲ 100 ምኢታዊ ከምኡ’ውን ኣብ 3ይ ደረጃ ዘለዉ ምብራቓዊ ዞባ እውን ኣብ 15 መዓልቲ 100 ምኢታዊ እንትፍፅሙ ሰሜን ምዕራብ እውን በቲ ዝተተሓዘ እዋን ፈፂሞም እዮም። ብተነፃፃሪ በቲ ዝተተሓሓዘ መኽፋሊ ግብሪ እዋን ዘይወድኣ ዞባታት ድማ ዞባ መቐለ 99 ምኢታዊ፣ ዞባ ማእኸል 91 ምኢታውን ዞባ ምዕራብ 82 ምኢታውን ኣፈፃፅማ እንትህልወን ምስ ናይ ሕሉፍ ዓመት እንትነፃፀር ግን ብመዳይ ኣወሃህባ ግልጋሎት ዝደኸመ ኣይኮነን። ብፍላይ ኣብ 2008 በጀት ዓመት ከም ክልል ዝተረኸቡ ጥንካረታትን ለውጥታትን እንትርአ እተን ዝበዝሓ ዞባታት፣ ከተማታትን ወረዳታትን ቅድሚ 30 ሓምለ ተመጣጣንን ፍትሓውን ግብሪ ከፊለን ምጥንቓቐን፣ ከም ዞባ ናብ ተመጣጣኒ ደረጃ ከም ዝበፀሓ፣ ኣብ ኩሉ ሕብረተሰብ ናይ ናተይነት ስምዒት ይዓቢ ከም ዘሎ፣ ምስ መዳርግቲ ኣካላት ሓቢርካ ኣብ ምዕማም ዘሎ ኩነታት ኣወንታዊ ብምዃኑ ቅሬታ ከም ዝቐነሰን ሰናይ ምምሕዳር ናብ’ቲ መንግስቲ፣ ውድብን ህዝብን ዝደልይዎ ዘለዉ ደረጃ እናተፀግዐ ይኸይድ ከም ዘሎ ኣይተ በላይ ገብረወልድ ወሲኾም ሓቢሮም።
ደጋፊ ከይዲ ስራሕ ርክብ ህዝቢ
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ኣብ ደረጃ ሀን ለን ከፈልቲ ግብሪ ኣመልኪቱ ንሰራሕተኛታት ኣብ ኣፈፃፅማ መደባት መብርሂ ሂቡ።
ኣብ ቀዳማይ ሰሙን ነሓሰ 2008 ዓ/ም ኣብ ዝተኻየደ መድረኽ ኦሬንቴሽን መደብ ኣፈፃፅማ ደረጃ ሀንለን ከፈልቲ ግበሪ ብዝምልከት ንሓለፍትን ክኢላታትን ኣብያተ ፅሕፈት ልምዓት እቶት ወረዳታት፣ ከተማታትን ዞባታትን ኣብ ዝተረኸብሉ ናይ ሕሉፍ ዓመት ገምጋም ኣፈፃፅማ ብሉፃት ተሞኩሮታት፣ ጥንካረታትን ድኽመታትን ብዝርዝር ቀሪቡ እዩ። ብፍላይ ምስ ኣፈፃፅማ ኦዲት ስትራተጂ ሒሳብ መዛግብቲ ዝተተሓሓዘ እተን ዝበዝሓ ወረዳታትን ከተማታትን ክልልና ልዕሊ 90 ምኢታዊ ኣፈፃፅማ እንትህልወን ከተማ ማይጨውን ክፍለ ከተማታት ቀዳማይ ወያነን ሰሜንን ድማ ኣብ ዓዲ 60 ምኢታዊ ከም ዝኾነ ብዝርዝር ቀሪቡ እዩ። እቶም ኦዲት ዘይተገበረሎም ሒሳብ መዛግብቲ ኣብ ቀፃሊ በጀት ዓመት ዘለና ሓይሊ ሰብን ግዜን ፀንቂቕና ብምጥቃም ናብ ዝተመጣጠነ ብርኪ ክነብፅሖ ከም ዝግባእ ላዕለዋይ ክኢላ ኣወሳስና ግብርን ክትትልን በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ኣይተ ሙሉብርሃን ሃ/ማርያም ገሊፆም።
ብተዛማዲ ብሉፅ ተሞክሮ ዞባ ደቡብ ትግራይ ኣብ ኣፈፃፅማ ከፈልቲ ግብሪ ደረጃ ሐ ነጋዶን መካረይትን ከም ተሞክሮ ኣብ ደረጃ ሀን ለን ብመፅር ምድላውን ምኽላስን ዘስርሕ ትልሚ፣ ኣብ ህንፀት ልምዓታዊ ሰራዊት ግብሪ ምስ ምድላው ፈፀምቲ ሓይልታት ዝተተሓሓዘ ኣብ ፍልጠት፣ ክእለትን ተወፋይነትን ዝመፀ ለውጢ፣ ኣብ ተግባር ምዕራፍ ድማ ተሳትፎ ህዝቢ ንምርግጋፅ ብልምዓት ጉጅለ፣ ድኣንትን ካልኦት ውዳበታትን ኣብ ፅንዓት፣ ውሳነን ምይይጥን ምኽፋል ፍትሓዊ ግብሪ ወሰንቲ ተግባራት ዝተሰርሑ ኮይኖም ሕድሕድ ተግባር ድማ ናይ ደገፍን ክትትልን መስርሕ ወፂሉ ከም ዞባ ብተመሳሳሊ ኣሰራርሓ ከም ዝተመርሐን ከም ተሞክሮ ኣብ ደረጃ ሀን ለን ክትግበር ከም ዝግባእን ኣማኻሪ ከተማታት ዞባ ደቡብ ትግራይ ኣይተ ኣስመላሽ ረዳ ኣቕሪቦም እዮም።
ኣብቲ ዝቐረበ መብርሂ መሰረት ብምግባር ድማ ካብ ተሳተፍቲ ኣካላት ምስ ሕፅረት ሓይሊ ሰብ ዝተተሓሓዘ፣ ብዙሕ ዓመታት ዘቑፀሩ ውዙፋት ሒሳብ መዛግብቲ፣ ኣብቶም ዝተጠቓለሉ ኦዲት ስትራተጂታት ዘለዎም ፅሬት እንታይ ከም ዝመስል፣ ዞባታት ንከይዲ ምኽፋል ግብርን ታክስን ከም ውድብን መንግስትን ኣመራርሓ ከዕርፍሉ ከም ዝግባእ ዝብሉን ካልኦትን ሕቶታት ርኢቶታትን ቀሪቦም እዮም። ነቶም ዝቐረቡ ሕቶታትን ርኢቶታትን መሰረት ብምግባር መጠቓለሊሓሳባትን ኣንፈት ኣፈፃፅምኡ ብዝተዋደደ ትልሚ ሓይሊ ሰብ ግዜን ብኣግባቡ ክንጥቀም ከም ዝግባእን ብምክትል ዋና ዳይሬክተር በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ኣይተ ወ/ገብርኤል ኣፅብሃ መብራህርሂ ምስተውሃበ እቲ መድረኽ ብዓወት ተዛዚሙ እዩ።
ደጋፊ ከይዲ ስራሕ ርክብ ህዝቢ
በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ
ቤት ምኽሪ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ሓምለ 30 /2008 ዓ.ም ኣዋጅ ምምሕዳር
ታክስ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ኣፅዲቑ
ምኽሪ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ሓምለ 30 /2008 ዓ.ም ኣብ ዘካየዶ ህፁፅ ጉባኤ ዝተመሓየሸ ኣዋጅ ኣታዊ ግብሪ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ከምኡ ‘ውን ኣዋጅ ምምሕዳር ታክስ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ኣፅዲቑ ኣሎ። ዝተመሓየሸ ኣዋጅ ኣታዊ ግብሪ ካብ ሓምለ 1 / 2008 ዓ.ም ጀሚሩ ኣብ ዝተረኸበ ኣታዊ ተግባራዊ ንኽኸውን ፣ ኣዋጅ ኣታዊ ምምሕዳር ታክስ ድማ ካብ ዕለት 30/11/2008 ዓ.ም ጀሚሩ ተፈፃሚ ንኽኸውን ዝፀደቐ ምዃኑ ተደንጊጉ ኣሎ። ስለዚ ኣብ ዝተፈላለየ ምጣነ ግብሪ ዝዓርፍ መጠን ኣታዊ ተመሓይሹ ስለዘሎ በቲ ዝተመሓየሸ አዋጅ መሰረት ንምፍፃም ዘኽእል ሰደቓ ኣተሓሒዝና ዝለኣኽና ምኳንና እናገለፅና በዚ ሰደቓ ንኽጥቀሙ ንዝምልከቶም ሰራሕተኛ ቆፂሮም ንዘስርሑ ዝኾኑ ኣካላት እናባዛሕኹም ንኽትህቡ ነተሓሳስብ።
ዝተመሓየሸ ኣዋጅ ኣታዊ ግብሪ መሰረት ካብ ሓምለ 1 /2008 ዓ.ም ጀሚሩ ካብ ቁፃር ዝርከብ ኣታዊ ተፈፃሚ ዝኸውን ኣብ ዝተፈላለዩ ምጣነ ግብሪ ዝዓርፍ መጠን ኣታዊ
ኣብነት:-
ናይ ወርሓዊ መሃያ ብር 3,145.00 ዝኽፈሎ ተቆፃሪ ሰራሕተኛ ዝኽፍሎ ስራሕ ግብሪ ንምስላሕ:-
$11) ብር 3,145 ካብ ብር 1,651 ክሳብ ብር 3,200 ኣብ ዘሎ ናይ ኣታዊ ሰደቃ ውሽጢ ይርኸብ ናይዚ ኣታዊ ሰደቓ ናይ ግብሪ መኽፈሊ ምጣነ ድማ 15 ሚኢታዊ እንትኸውን ፤ ናይዚ ተቐናሲ ገንዘብ መጠን ድማ ብር 142.50 ይኸውን።
$12) ዝኽፈል ግብሪ = (ካብ ቁፃር ዝርኸብ ናይ ወርሓዊ መሃያ × ናይ ግብሪ መኽፈሊ ምጣነ) - ተቐናሲ ናይ ገንዘብ መጠን
ስለዝኮነ ድማ ካብ ብር 3,145.00 ናይ ወርሓዊ መሃያ ዝኽፈል ናይ ስራሕ ግብሪ መጠን = (ብር 3,145 × 15/100) - ብር 142.50 = ብር 329.25 ይኸውን።
ናይ መሃየኦም/አን ግብርን ዝተፃረየ መሃያን ንምፍላ ኣብዚ ይፀዓኑ
More Articles...
Subcategories
- ንደረጃ ‘ለ’ ኸፈልቲ ግብሪ ናይ ግብሪ መኽፈሊ እዋን ካብ ሓምለ 01/2008 ክሳብ ጳጉሜን 05/2008 ምዃኑ፣
- ንደረጃ ‘ሀ’ ኸፈልቲ ግብሪ ናይ መኽፈሊ እዋን ድማ ካብ ሓምለ 01/2008 ክሳብ ጥቅምቲ 30/2009 ምዃኑ እንዳዘኻኸርና ግብሪ ብእዋኑ ብምኽፋል ሃገራዊ ግቡእና ንዋፃእ፡፡
በዝሒ ጎብነይቲ
We have 96 guests and no members online


text:
ነዛ ዓንቀጽ እዚኣ ብ%% ከተንብባ ትደሊዶ፧
መጽሓፍ ቅዱስ ኢንተርነት | መጽሓፍ ቅዱስ—ትርጉም ሓዳስ ዓለም
ነዛ ዓንቀጽ እዚኣ ብ%% ከተንብባ ትደሊዶ፧
11 “ንየሆዋ ኣምላኽካ ኣፍቅሮ፡+ ኣብ ቅድሚኡ ዘሎካ ግዴታን ሕግታቱን ፍርድታቱን ትእዛዛቱን ድማ ወትሩ ሓሉ።
2 ሎሚ ነቶም ተግሳጽ የሆዋ ኣምላኽኩምን+ ዕቤቱን+ ሓያል ኢዱን+ ዝርግሕቲ ቕልጽሙን ዘይፈለጡ ወይ ዘይረኣዩ ደቅኹም ዘይኰነስ፡ ንዓኻትኩም እዛረበኩም ከም ዘለኹ ትፈልጡ ኢኹም።
3 ንሳቶም እቲ ኣብ ግብጺ ኣብ ፈርኦን ንጉስ ግብጽን ኣብ ኵላ ምድሩን ዝገበሮ ትእምርትታቱን ግብርታቱን ኣይረኣዩን።+
4 እቲ ኣብቶም ኪሰጕጉኹም ከለዉ ብማያት ቀይሕ ባሕሪ እተደፍኑ ሰራዊት ግብጽን ኣፍራስን ሰረገላታትን ፈርኦንን ዝገበሮ፡ የሆዋ ኸኣ ሓንሳእን ንሓዋሩን ከም ዘጥፍኦም ድማ ኣይረኣዩን።+
5 ናብዛ ቦታ እዚኣ ኽሳዕ እትመጹ፡ ኣብ በረኻ እንታይ ከም ዝገበረልኩም ከኣ ኣይረኣዩን።
6 ንዳታንን ንኣቢራምን፡ ደቂ ኤልያብ ወዲ ሮቤል፡ ምድሪ ተኸፊታ ምስ ቤተ ሰቦምን ምስ ድንኳናቶምን ምስ ኵሉ ዚስዕቦም ዝነበረ ህያውን ኣብ ቅድሚ ኣዒንቲ ዅሉ እስራኤል ክትውሕጦም ከላ ዝገበሮም እውን ኣይረኣዩን።+
7 ኣዒንትኹም እየን እቲ የሆዋ ዝገበሮ ዅሉ ዓበይቲ ግብርታት ዝረኣያ።
8 “እዚ ሎሚ ዝእዝዘካ ዘለኹ ዅሉ ትእዛዝ ሓልዉ፣ እዚ እትገብሩ ኸኣ ምእንቲ ኽትሕይሉ፡ ናብታ እትርስተይዋ ምድሪ ድማ ምእንቲ ኽትሳገሩ፡
9 ኣብታ የሆዋ ንኣቦታትኩምን ንዘርኦምን ኪህቦም ዝመሓለሎም ምድሪ፡+ ኣብታ ጸባን መዓርን እተውሕዝ ምድሪ+ ኸኣ ነዊሕ ዕድመ ምእንቲ ኽትነብሩ እዩ።+
10 “እታ እትርስተያ ምድሪ፡ ከምታ ኻብኣ ዝወጻእኩም ምድሪ ግብጺ፡ ዘርእኻ ዘሪእካ፡ ከም ስፍራ ኣሕምልቲ ብእግርኻ ጌርካ ብመስኖ እተስትያ ኣይኰነትን።
11 እታ ተሳጊርኩም እትርስተይዋ ምድርስ፡ ምድሪ ኣኽራንን ጐላጕል ስንጭሮን እያ።+ ካብ ሰማያት ዚዘንም ማይ እትሰቲ፡+
12 የሆዋ ኣምላኽካ ድማ ዚከናኸና ምድሪ እያ። ካብ መጀመርታ ዓመት ክሳዕ መወዳእታ ዓመት ከኣ፡ ኣዒንቲ የሆዋ ኣምላኽካ ወትሩ ኣብኣ እየን።
13 “እዚ ኣነ ሎሚ ዝእዝዘኩም ዘለኹ ትእዛዛት ብትግሃት እንተ ተኣዚዝኩም፡ ንየሆዋ ኣምላኽኩም ድማ እንተ ኣፍቂርኩምዎ፡ ብዅሉ ልብኹምን ብዅሉ ነፍስኹምን ከኣ እንተ ኣገልጊልኩምዎ፡+
14 ኣብቲ ምዱብ ግዜኡ ንምድርኹም ዝናም፡ ማለት ዝናም ኣዝመራን ዝናም ጽብሓትን ክህበኩም እየ፣ እኽልኻን ጕዕሽ ወይንኻን ዘይትኻን ድማ ክትእክብ ኢኻ።+
15 ኣብ ግራውትኻ ኸኣ ንማልካ ሳዕሪ ኽህበን እየ። ንስኻ ድማ ክትበልዕን ክትጸግብን ኢኻ።+
16 ልብኹም ከይስሕት፡ ኣልጊስኩም ከኣ ንኻልኦት ኣማልኽቲ ኸይተምልኹን ከይትሰግዱሎምን ተጠንቀቑ።+
17 ከምኡ እንተ ጌርኩም፡ ቍጥዓ የሆዋ ኣባኻትኩም ኪነድድ እዩ፣ ንሰማያት ከይዘንም ኪዓጽዎ+ እሞ ምድሪ ፍሪኣ ኽትከልእ እያ፣ ንስኻትኩም ድማ ካብታ የሆዋ ዚህበኩም ጽብቕቲ ምድሪ ቐልጢፍኩም ክትጠፍኡ ኢኹም።+
18 “ነዚ ቓላተይ እዚ ኣብ ልብኹምን ኣብ ነፍስኹምን ቅረጽዎ፣ ከም መዘኻኸሪ ድማ ኣብ ኢድኩም እሰርዎ፣ ኣብ ግምባርኩም ከኣ ከም ክታብ ይኹን።+
19 ኣብ ቤትካ ኾፍ ምስ በልካን ኣብ መገዲ ኽትከይድ ከለኻን ኣብ በጥ ምባልካን ኣብ ምትንሳእካን ብዛዕባኡ እናተዛረብኩም እውን፡ ንደቅኹም ምሃርዎም።+
20 ኣብ ልዳት ቤትካን ኣብ ማዕጾኻን ከኣ ጽሓፎ፣
21 እዚ ድማ ንስኻትኩምን ደቅኹምን ኣብታ የሆዋ ንኣቦታትኩም ኪህቦም ዝመሓለሎም ምድሪ፡+ ሰማያት ኣብ ልዕሊ ምድሪ ኽሳዕ ዘሎ፡ ነዊሕ ዕድመ ምእንቲ ኽትነብሩ እዩ።+
22 “ንየሆዋ ኣምላኽኩም ከተፍቅርዎን+ ብዅሉ መገድታቱ ኽትመላለሱን ምስኡ ኽትለግቡን፡+ እዚ ኣነ ዝእዝዘኩም ዘለኹ ትእዛዝ ተጠንቂቕኩም እንተ ሓሊኹምን እንተ ጌርኩምን፡
23 የሆዋ ኸኣ ንዅሎም እዞም ኣህዛብ እዚኦም ካብ ቅድሜኹም ኪሰጕጎም እዩ፣+ ንስኻትኩም እውን ካባኻትኩም ንዚዓብዩን ንዚበዝሑን ኣህዛብ ከተልቅቑ ኢኹም።+
24 እግርኹም ዝረገጸታ ዘበለት ቦታ ናታትኩም ክትከውን እያ።+ ዶብኩም ካብ በረኻ ሊባኖስ፡ ካብቲ ፈለግ፡ ፈለግ ኤፍራጥስ፡ ክሳብ እቲ ምዕራባዊ ባሕሪ ኪኸውን እዩ።+
25 ዚቃወመኩም ሰብ ኣይኪህሉን እዩ።+ የሆዋ ኣምላኽኩም ኣብ ብዘላ እታ እትኸድዋ ምድሪ፡ ከምቲ ዘተስፈወኩም፡ ብዛዕባኹም ራዕድን ፍርህን ኬሕድር እዩ።+
26 “ርኣዩ፡ ሎሚ በረኸትን መርገምን ኣብ ቅድሜኹም አንብር ኣለኹ፦+
27 እቲ በረኸት፡ እዚ ኣነ ዝእዝዘኩም ዘለኹ ትእዛዛት የሆዋ ኣምላኽኩም እንተ ተኣዚዝኩም እዩ፣+
28 እቲ መርገም ድማ፡ ትእዛዛት የሆዋ ኣምላኽኩም እንተ ዘይተኣዚዝኩምን+ ካብዛ ኣነ ሎሚ ኽትስዕብዋ ዝእዝዘኩም ዘለኹ መገዲ ኣልጊስኩም ዘይትፈልጥዎም ካልኦት ኣማልኽቲ እንተ ስዒብኩምን እዩ።
29 “የሆዋ ኣምላኽካ ናብታ እትርስተያ ምድሪ ምስ ኣእተወካ፡ እቲ በረኸት ኣብ ከረን ጌሪዚም፡ እቲ መርገም ድማ ኣብ ከረን ዔባል ኴንካ ኣውጅ።+
30 እቲ ኣኽራን እትስ ኣብቲ ኻልእ ሸነኽ ዮርዳኖስ፡ ብሸነኽ ምዕራብ፡ ኣብ ምድሪ እቶም ኣብ ዓራባ ዚነብሩ ከነኣናውያን፡ ኣብ መንጽር ጊልጋል፡ ኣብ ጥቓ ዓበይቲ ኣእዋም ሞሬ ደይኰነን ዘሎ፧+
31 ናብታ የሆዋ ኣምላኽኩም ዚህበኩም ምድርስ ክትኣትዉን ክትርስተይዋን ኢኹም።+ ምስ ተረስተኹምዋን ምስ ነበርኩምላን፡
32 እዚ ኣነ ሎሚ ኣብ ቅድሜኹም ዘንብሮ ዘለኹ ዅሉ ስርዓታትን ፍርድታትን ተጠንቂቕኩም ግበርዎ።+
ልኣኽ
ልኣኽ
መጽሓፍ ቅዱስ—ትርጉም ሓዳስ ዓለም
ዘዳግም 11
ትግርኛ
መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ኢንተርነት ኣንብብ
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1001061103/univ/art/1001061103_univ_sqr_xl.jpg


text:
ንስድራ ቤት | ሓዳር
ንቘየቛ ብኸመይ ደው ከም እተብሎ
ጸገም
ንስኻን መጻምድትኻን ብህድኣት ምዝርራብ የጸግመኩምዶ፧ ምስ መጻምድትኻ ኽትዘራረቡ ኸለኹም፡ ኣብ ሓደ ነታጒ እተቐብሮ ቦታ ትኸይድ ከም ዘለኻን ሓንቲ ስጕሚ ድማ ነቲ ኸም ነታጒ ዚፍንጀር ቈየቛ ኼባርዖ ኸም ዚኽእልን ኰይኑ ድዩ ዚስምዓካ፧
ከምኡ ዚስምዓካ እንተ ዀይኑ፡ ተስፋ ኣይትቝረጽ፣ ነገራት ኪመሓየሽ ይኽእል እዩ። ፈለማ ግና፡ ንስኻን መጻምድትኻን ስለምንታይ ከም እትቋየቑ ኽትፈልጥ ኣሎካ።
እቲ ጸገም ዜጋጥመሉ ምኽንያት
ዘይምርድዳእ።
ጂልያን * ዝስማ ሰበይቲ ኸምዚ ብምባል ተኣመነት፦ “ሓድሓደ ግዜ ንሰብኣየይ ብዛዕባ ሓደ ጕዳይ ክዛረቦ ኸለኹ፡ ከምቲ ዝሓሰብክዎ ገይረ ሓሳበይ ኣይገልጸሉን እየ። ወይ ከኣ ሓደ ነገር ከም ዝነገርክዎ ርግጸኛ እኳ እንተ ዀንኩ፡ ከም ሓቂ ግና ኣይነገርክዎን። ከምኡ ኣጋጢሙኒ እዩ።”
ናይ ኣረኣእያ ፍልልይ።
ንስኻን መጻምድትኻን ትሳነዩ እኳ እንተ ዀንኩም፡ ብዛዕባ ገሊኡ ጕዳያት ዘሎኩም ኣረኣእያ ግና እተፈላለየ ኪኸውን ይኽእል እዩ። ስለምንታይ፧ ክልተ፡ ሓደ ዝዀኑ ሰባት ስለ ዘየለዉ እዩ፣ እዚ ኸኣ ንሓዳርኩም፡ ወይ ዝያዳ ማራኺ ወይ ከኣ ውጥረት ዝሰፈኖ ኺገብሮ ይኽእል እዩ። ናይ ኣረኣእያ ፍልልይ፡ ንብዙሓት ሰብ ሓዳር፡ ውጥረት እዩ ዚፈጥረሎም።
ሕማቕ ኣርኣያ።
ሬቸል ዝስማ ሰበይቲ ኸምዚ በለት፦ “ወለደይ ብዙሕ ሳዕ ይቋየቑን ንሓድሕዶም ይጻረፉን ስለ ዝነበሩ፡ ኣነ እውን ምስ ተመርዓኹ፡ ንሰብኣየይ ከምቲ ኣደይ ንኣቦይ እትዛረቦ ዝነበረት ገይረ እዛረቦ ነበርኩ። ብኸመይ ኣኽብሮት ከርኢ ኸም ዘሎኒ ኣይተመሃርኩን።”
ቀንዲ ጕዳያት።
መብዛሕትኡ እዋን፡ ሓያል ቈየቛ፡ ኣብቲ ነቲ ቘየቛ ዘለዓዓሎ ነገር ዘይኰነስ፡ ኣብ ካልእ ጕዳይ እዩ ዜተኵር። ንኣብነት፡ “ኵሉ ሳዕ ምስ ደንጐኻ ኢኻ” ወይ “ኵሉ ሳዕ ምስ ደንጐኺ ኢኺ” ብዚብል ጕዳይ ዚለዓል ቈየቛ፡ ሰዓት ኣብ ምሕላው ዘተኰረ ዘይኰነስ፡ ሓደ ኻብቶም መጻምድቲ ብሕያውነት ከም ዘይተታሕዘ ኣብ ዚሕብር ነገራት ዘተኰረ ኪኸውን ይኽእል እዩ።
እቲ ጕዳይ ዝዀነ ይኹን ብዘየገድስ፡ ብተደጋጋሚ ምቍያቝ፡ ንጥዕናኻ ኺሃስዮ፡ ሕሉፍ ሓሊፉ እውን ናብ ፍትሕ ኪመርሓካ ይኽእል እዩ። ብኸመይ ደኣ ኢኻ እሞ ንቘየቛ ደው ከተብሎ እትኽእል፧
ክትገብሮ እትኽእል ነገራት
ንቘየቛ ደው ከተብሎ እትኽእለሉ ቐንዲ መገዲ፡ ነቲ ጠንቂ ዝዀነ ቐንዲ ጕዳያት ብምልላይ እዩ። ኵነታት ህድእ ምስ በለ፡ ነዚ ዚስዕብ መላመዲ ምስ መጻምድትኻ ዄንካ ኽትዓይዮ ፈትን።
1. ነፍሲ ወከፍኩም ኣብ ነናትኩም ወረቐት፡ ኣብ ቀረባ እዋን ብዛዕባ ዘቋየቘኩም ጕዳይ ጽሓፉ። ንኣብነት፡ እቲ ሰብኣይ፡ “ምስ መሓዙትኪ ውዒልኪ፣ ኣበይ ከም ዘለኺ ግና ደዊልኪ ኣይነገርክንን” ኢሉ ይጽሕፍ ይኸውን። እታ ሰበይቲ ድማ፡ “ምስ መሓዙተይ ግዜ ስለ ዘሕለፍኩ ሓሪቕካ” ኢላ ትጽሕፍ ትኸውን።
2. ነዚ ዚስዕብ ነጥብታት ብግልጺ ተመያየጡሉ፦ እቲ ጕዳይ ክሳዕ ክንድቲ ረዚን ድዩ፧ ዕሽሽ ኪብሃል ዚከኣል ድዩ፧ ኣብ ገሊኡ ዅነታት፡ ምእንቲ ሰላም ኢልና ሕድገታት እንተ ገበርናን ነቲ ጕዳይ ብፍቕሪ ሸለል እንተ በልናዮን ይሓይሽ።—መሰረታዊ ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ምሳሌ 17:9።
ንስኻን መጻምድትኻን፡ እቲ ጕዳይ ክሳዕ ክንድቲ ረዚን ከም ዘይኰነ እንተ ደምዲምኩም፡ ይቕረ ተበሃሂልኩም ነቲ ጕዳይ ኣደቅስዎ።—መሰረታዊ ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ቈሎሴ 3:13, 14።
እቲ ጕዳይ ንሓዴኹም ወይ ንኽልቴኹም ረዚን እንተ ዀይኑ፡ ናብዚ ዚስዕብ ነጥብታት ስገሩ።
3. ኣብ እዋን እቲ ቘየቛ እንታይ ከም እተሰምዓኩም ጽሓፉ። ንኣብነት፡ እቲ ሰብኣይ፡ “ካብ ምሳይ ምዃን ምስ መሓዙትኪ ምዃን እትመርጺ ዀይኑ እዩ ዚስምዓኒ” ኢሉ ይጽሕፍ ይኸውን። እታ ሰበይቲ ኸኣ፡ “ንኣቦኣ ዓሰርተ ሳዕ ከተፍቅድ ከም ዘለዋ ቘልዓ ጌርካ እትርእየኒ ዀይኑ እዩ ዚስምዓኒ” ኢላ ትጽሕፍ ትኸውን።
4. ነቲ ነፍሲ ወከፍኩም ዝጸሓፍኩምዎ ወረቐት ምስ መጻምድትኻ ተቐያይርኩም፡ እቲ ሓደ ናይቲ ሓደ ርእይቶ የንብቦ። ንመጻምድትኻ ኣብ እዋን እቲ ቘየቛ ብቐንዱ ዘተሓሳሰቦ እንታይ እዩ ነይሩ፧ ነፍሲ ወከፍኩም ነቲ መሰረታዊ ጕዳያት ብኸመይ ብዘይ ቈየቛ ኽትፈትሕዎ ትኽእሉ ኸም ዝነበርኩም ተመያየጡ።—መሰረታዊ ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ምሳሌ 29:11።
5. ካብቲ መላመዲ እንታይ ከም እተመሃርኩም ተመያየጡ። ነቲ እተመሃርኩምዎ ነገራት፡ ኣብ መጻኢ ቘየቛ ደው ንምባል ወይ እውን ፈጺሙ ንኸየጋጥም ንምዕጋት ክትጥቀሙሉ እትኽእሉ ብኸመይ ኢኹም፧
^ စာပိုဒ်၊ 7 ስማት ተቐዪሩ እዩ።


text:
ካልኣይ ክፋል
መንግስታዊ ዕደጋ ውፅኢታዊ ብዝኾነ መንገዲ እዩ ተፈፂሙ ክበሃል ዝኽእል ኩለን መንግስታዊ ኣብያተ ዕዮ ፅርየቶም ዝሓለዉ ኣቑሑት ኣብ ዝተትሓዘሎም ገደብ ግዘ ብፅርየትን ተመጣጣኒ ዋጋን ዕድጊት እንትፍፅማ እዩ። ከምኡ እውን ዝካየድ ዕደጋ ብመሰረት መምርሒ፣ ኣድልዎ ዘይብሉን ዘይተዛበዐን እንትኸውን እዩ። ካብዚ ብተወሳኺ ኩሎም ተጫረትቲ፣ መቕረብትን ኣማኸርትን ንክወዳደሩ ማዕረ ዕድል ብምሃብ ኣማራፅታት ዕደጋ ብምስፋሕ መንግስቲ ንዝኸፍሎ ገንዘብ ተመጣጣኒ ጥቕሚ ክረክብ ምግባር የድሊ። ግልፅን ተበፃሕን ስርዓት ዕደጋ ብምዝርጋሕ ከምኡ እውን ሚዛናዊ ዝኾነ ስርዓት ብምፍጣር ጥራሕ እንተይኮነስ ናይ ኣፈፃፅማ ሚዛናውነት ብተግባር ክረጋገፅ ግድን ይኸውን። ኣብ ዙርያ እዚ ዝሳተፉ ሰራሕተኛታት ሕግታትን ኣሰራርሓታትን ዕደጋ ናይ ምኽባርን ምፍፃምን ሓላፍነት ኣለዎም። እቶም ናብ መንግስታዊ ኣብያተ ዕዮ ንብረት ዘቕርቡ ነጋዶ እውን እንተኾነ ፅቡቕ ስነ ምግባር ዝተላበሱን ሓላፍነት ዝስምዖምን ክኾኑ ኣለዎም። ነዚ መሰረት ብምግባር ኣብ ዝሓለፈ ትሕዝቶ ዝተመሓየሹ ኣዋጃትን መምርሕታትን፣ ዕላማ ምምሕያሽ እዞም ኣዋጃትን መምርሕታትን፣ እንታይነት ውፅኢታዊ ዕደጋ፣ ስነ- ምግባር ዕደጋ ዝምልከቱ ጉዳያት ኣቕሪብና ምንባርና ዝዝከር እዩ፤ መቐፀልትኡ እነሆ።
ኣብቲ መምርሒ ካብ ዝተቐመጡ ጉዳያት ሓደ ሜላ ርክብ ይግበኣኒ በሃልቲ ጨረታ ዝምልከት እንትኸውን ኣብ መንጎ ቤት ዕዮን ሕፁያት ተወዳደርቲ፣ ተጫረትቲ ወይ ኣቕረብትን ዝግበሩ ርክባት ብፅሑፍ ክኾኑ ከም ዘለዎም ይድንግግ። ስለዝኾነ ብፅሑፍ ዘይተኻየደ ዝኾነ ዓይነት ርክብ ብምክትታል ብፅሑፍ ክረጋገፅ ግድን ይኸውን። ካብኡ ሓሊፉ ትኽክለኛ ልውውጥ ሓበሬታ ብምሽጥር ዝተሓለወ ምዃኑ ንምርግጋፅ ዘኽእል ስርዓት ዝተዘርግሐን ብመዳይ ቴክኒክ ተደለይቲ ኩነታት ዝተማልአን ምዃኑ እንትረጋገፅ ካብ ፅሑፍ ብተወሳኺ ወይ ክንዲ ፅሑፍ ብሜላ “ኤሌክትሮኒክስ” ርክብ ምግባር ዘኽእል ቢሮ ከም ኣድላይነቱ መምርሒ ከውፅእ ይኽእል። ስርዓት ርክብ ኣብያተ ዕዮን መቕረብትን ብፅሑፍ ክኸውን ዝተደለየሉ ቀንዲ ምኽንያት ስርዓት ተሓታትነት ንምንጋስ እዩ።
ካልእ ኣብቲ ኣዋጅ ዝሰፈረ ብቕዓት ሕፁያት ተወዳደርቲ ዝምልከት ኮይኑ፣ ሕፁያት ተወዳደርቲ ኣብ ዝኾነ ዕደጋ መንግስቲ ቐፂሎም ንዝተዘርዘሩ ረቛሕታትን ካብ ፍሉይ ባህሪ ዕደጋ ብምብጋስ ቤት ዕዮ ንዘውፅኦም ካልኦት ረቛሕታትን ከማልኡ ኣለዎም። ብመሰረት ዝኣተውዎ ውዕሊ ንምፍፃም ዘኽእል ብቕዓት ሞያን ቴክኒክን፣ ዓቕሚ ፋይናንስ፣ ዕደጋ ዝፍፀመሉ ክእለት ኣመራርሓ ስራሕ፣ ልምድን ሓይሊ ሰብን ክህልዎም ይግባእ። ብተወሳኺ ውዕሊ ንምፍፃም ዘኽእል ክእለት ሕጊ ዘለዎ፣ ብዕዳ ዘይተትሓዘ፣ ዘይከሰረ ወይ ምንቅስቓስ ስርሑ ዘየቋረፀ፣ ምንቅስቓስ ስራሕ ንግዱ ዘይተኣገደ ክኸውን ኣለዎ። ከምኡ እውን ኣብ ዝርዝር ኣቕረብቲ ዝተመዝገበ፣ ብመሰረት ድንጋገ ሕጊ ግብሪ ፌዲሪኢ ግቡእ ከፋሊ ግብርን ታክስን ዝተዋፅአ ክኸውን ይግባእ። ኣብ ዕደጋን ምውጋድ ንብረትን መንግስቲ ከይሳተፍ ተኣጊዱ እንተነይሩ ድማ ግዘ እገድኡ ዝወደአን ሒሳብ ቁፅሪ ባንኪ ዘለዎን ክኸውን ኣለዎ።
ቤት ዕዮ ሕፁያት ተወዳደርቲ ኣብቲ ኣዋጅ ዓንቀፅ 15 ንኡስ ዓንቀፅ ሓደ ዝተዘርዘሩ ረቛሕታት ዘማልኡ ምዃኖም ንምርግጋፅ ኣድለይቲ ዝኾኑ መረዳእታታት ሰነድ ወይ ካልኦት ጠቐምቲ መረዳእታታት ንከቕርቡ ክሓትት ኣለዎ። ብመሰረት እዚ ዓንቀፅ፣ ሕፁያት ተወዳደርቲ ከማልእዎም ትፅቢት ዝግበረሎም ረቛሕታት ኣለዉ። ንሳቶም እውን ኣብ ሰነድ ጨረታ ወይ መወዳደሪ ሓሳብ ተጫረትቲ ንምሕታት ኣብ ዝዳለዉ ሰነዳት ክመላኸቱን ኣብ ኩሎም ተጫረትቲ ብማዕረ ተፈፀምቲ ክኾኑን ኣለዎም። ቤት ዕዮ ኣብቲ ኣዋጅ ዓንቀፅ 15 ንኡስ ዓንቀፅ ሰለስተ ብመሰረት ዝተደንገገ ኣብ ዝቐረቡ ሰነዳትን መመዘኒ ረቛሕታትን ተመስሪቱ ብቕዓት ሕፁያት ተወዳደርቲ ክግምግም ግድን ከም ዝኾነ ይድንግግ። ብመሰረት እዚ ናይ ሓሶት ሰነድ ዘቕረበ ሕፁይ ተወዳዳሪ ወይ ብቕዓቱ ንምርግጋፅ ዘቕረቦ መረዳእታ መሰረታዊ ጌጋ ዘለዎ ወይ ዘይተማልአ ምዃኑ እንትረጋገፅ ቤት ዕዮ ኣብ ዝኾነ እዋን ነዚ ሕፁይ ተወዳዳሪ ካብ ጨረታ ወፃእ ይገብሮ።
ብተወሳኺ ኣብ መቕረባይነት ንምምዝጋብ ክማልኡ ዝግብኦም ረቛሕታት ኣብቲ መምርሒ ብዝርዝር ተቐሚጦም እዮም። ብመሰረት እዚ ዝኾነ መቕረባይ ዝተዋፈረሉ ዘፈር ስራሕ ዝገልፅ ፍቓድ ንግድን መፍለዪ ቁፅርን (ቲን) ክህልዎ ኣለዎ። ኣብ ግልጋሎት ምኽሪ ዝተዋፈረ እንተኾይኑ ኣብ ዝተዋፈረሉ ዘፈር ብዝምልከቶ ኣካል ዝተውሃበ ብቕዓት መረጋገፂ ሞያ፣ ፍቓድ ንግድን መፍለዪ ቁፅርን (ቲን) ክሕዝ ይግባእ። ኣብ ስራሕቲ ዘፈር ኮንስትራክሽንን ፅገና ተሽከርከርትን ዝተዋፈረ እንተኾይኑ ድማ ካብ ዝምልከቶ ኣካል ዝተውሃበ ደረጅኡ ዝገልፅ መረዳእታ፣ ፍቓድ ንግድን ቲንን ከማልእ ግድን ይኸውን። ብተወሳኺ ኣፋውስን መሳርሕታት ሕክምናን ኣብ ምቕራብ ዝተዋፈሩ ብዝምልከቶ ቤት ዕዮ ዝተውሃቦም ብቕዓት መረጋገፂ፣ ፍቓድ ንግድን ቲንን ክህልዎም ይግባእ።
እቲ ካልእ ዓመታዊ ትልሚ ዕደጋ ዝምልከት እዩ። ኣብቲ ኣዋጅ ዓንቀፅ ትሽዓተ ብመሰረት ዝተሓበረ ኣብያተ ዕዮ መንግስቲ ኩሉ ግዘ በብዓመቱ ክሳብ 30 ነሓሰ ዓመታዊ ትልሚ ዕደጋ ኣዳልየን ናብ ቢሮ ትልምን ፋይናንስን ክልል ትግራይ ከፍልጣ ከምዘለወን የቐምጥ። ናይዚ ቀንዲ ኣድላይነት ድማ ዕላማታትን መትከላትን ዕደጋ ተግባራዊ ንምግባር፣ ቅልጡፍን ውፅኢታውን ብዝኾነ መንገዲ ዕማም ቤት ዕዮ ንምዕዋት፣ ዝተበታተኹ ዕደጋታት ብምክልኻል ግዘን ወፃእን ዝቑጥብ ኣሰራርሓ ተግባራዊ ንምግባር እዩ። ከምኡ እውን ኣብ ኣፈፃፅማ መንግስታዊ ዕደጋ ከጋጥሙ ዝኽእሉ ስግኣታት ኣቐዲምካ ቅድመ ምድላው ንምክያድ ይሕግዝ።
ኣብ መምርሒ ዕደጋ ቁፅሪ 04/2007 ዓንቀፅ 11 ብመሰረት ዝተሓበረ ትልሚ ዕደጋ ንምድላው ካብ ተጠቀምቲ ዝተኣከበ ድልየትን ካብ መፅናዕቲ ዕዳጋ ብዝተረኸበ መረዳእታን በዚ ዝስዕብ መንገዲ ክውደብን ክጥመርን ኣለዎ። ፈለማ ብባህሪኦም ኣብ ሓደ ዝጥመሩ ጠለባት ዘፈር መሰረት ዝገበረ ፓኬጅ ክዳለወሎም ብምግባር ፓኬጅ ቁፅሪ ክንፀርን ንዕደጋ ዘድሊ በጀት ክቕመጥን ይግባእ። ኣብ ውሽጢ ሓደ ዘፈር ወይ ፓኬጅ ካብ ዝርከቡ ጠለባት ኣዝዮም ዝመሳሰሉን ኣብ ሓደ ክጥመሩ ዝኽእሉን ብምፍላይ መፍለዪ ቁፅርን (ሎት ቁፅሪ) ንዕደጋ ዘድሊ በጀትን ክቕመጥ ኣለዎ። ኣብ መምርሒ ዝተቐመጠ ናሕሲ ገንዘብ፣ ዝህልዉ በዝሒ መቕረብቲ፣ ናይቲ ዕደጋ ህፁፅነት መሰረት ብምግባር ሜላ ዕደጋ ብምምራፅ ኣብ ትልሚ ዝሰፍር ይኸውን። ዕደጋ ዝፍፀመሉ ግዘ ንምውሳን እንጥቀመሎም ኣመላኸትቲ ድልየት ተጠቀምቲ፣ ኩነታት ዕደጋ፣ ዓይነት እንፍፅሞ ዕደጋን ዝነበረና ተመክሮን ኣብ ግምት ብምእታው ሰነድ ጨረታ ዝዳለወሉ፣ ጨረታ ኣብ ኣየር ዝፀንሐሉ ብንፁር ክቕመጥ ይግባእ። ከምኡ እውን ጨረታ ዝኽፈተሉን ገምጋም ጨረታ ዝካየደሉን፣ ሰዓራይ ዝግለፀሉ፣ ውዕሊ ዝእሰረሉን ርኽክብ ዝፍፀመሉን ንፁር ግዘ ክቕመጥ ኣለዎ።
ካብዚ ተወሳኺ ዓመታዊ ትልሚ ዕደጋ ኣብ ዝዳለወሉ እዋን እዞም ዝስዕቡ ረቛሕታት ዝሓዘ ክኸውን ኣለዎ። ንሳቶም እውን ምድብ ቁፅሪ ዕደጋ ምሃብ፣ ሓፂር መግለፂ ምድላው፣ መጠን ዕደጋ ምንፃር፣ መዐቀኒ እቲ ንብረት ምግላፅ፣ ዕደጋ ንምፍፃም ዝውሰዱ ዋና ዋና ተግባራትን ዝፍፀመሉ እዋንን ብዝርዝር ክሕዝ ይግባእ። ከምኡ እውን ንዕደጋ ዘድሊ ግምታዊ ዋጋን ፍልፍል ፋይናንስን፣ ንዕደጋ ዝስማዕማዕ ዓይነት ውዕሊ፣ ኣብ ከይዲ ኣፈፃፅማ ዕደጋ ዝሳተፉ ዋና ዋና ኣካላትን ኩነታት ተሳትፎን ከማልእ ኣለዎ።
ካልእ ኣብቲ መምርሒ ዝተቐመጠ መፅናዕቲ ዕዳጋ እንትኸውን እዚ ምክያድ ዘድልየሉ ቀንዲ ምኽንያት በዝሕን ብቕዓትን መቕረብቲ ንምፍላጥ፣ ዝርከብሉ ቦታን እንጥቀሞ ሜላ ዕደጋን ንምፍላይ፣ ነቲ ኣቕሓ ወይ ግልጋሎት ዝኽፈሎ ዋጋ ንምግማትን ምችው ግዘ ንምውሳንን ስለዝሕግዝ እዩ። ካብዚ ኣምር ብምብጋስ ኣብያተ ፅሕፈት በዞም ዝስዕቡ መንገድታት መፅናዕቲ ዕዳጋ ከካይዳ ይኽእላ እየን። ናይቲ ዕዳጋ ዝህልዎ ሕልኽላኽን ዘሎ ሓይሊ ሰብን ኣብ ግምት ብምእታው መፅናዕቲ ዕዳጋ ቅድሚ ጨረታ ምኽፋቱ ብጉጅለ ወይ ብሓደ ሰራሕተኛ ተኻይዱ ተፈሪሙ ይቐርብ። ከይዲ ዕደጋ ምስተጠቓለለ ዝተኻየደ መፅናዕቲ ዕዳጋ ምስ ሰነድ ሒሳብ ክተሓሓዝ ኣለዎ። መፅናዕቲ ዕዳጋ ዘካይዱ ኣካላት ብወናኒ ወይ መተሓባበሪ ደጋፊ ከይዲ ስራሕ ዕደጋ ንብረትን ምምሕዳር ፋይናንስን ዝጣየሹ ኮይኖም ኣብ ዕደጋ ዝሐሸ ፍልጠትን ስነ ምግባርን ዘለዎም ክኾኑ ይግባእ።
መፅናዕቲ ዕዳጋ ምስተኻየደ ንላዕልን ንታሕትን ዝተጋነነ መረዳእታ ብምድርባይ ካብ መቕረብቲ ዝተኣከበ ዋጋ ማእኸላይ ውፅኢት ብምስራሕ ንውሳነ ዘገልግል እንትኸውን ኣማራፂ ኣብ ዝተስኣነሉ እዋን ድማ ካብ ሓደ መቕረባይ ዝተረኸበ መረዳእታ ከም መፅናዕቲ ዕዳጋ ከገልግል ይኽእል እዩ። ንላዕልን ንታሕትን ዝተጋነነ ማለት ንዕደጋ ንብረት ካብ ዝተትሓዘ በጀት ኣዝዩ ዝወረደ ዋጋ ወይ ተጋኒኑ ዝተሰቐለ እንተኾይኑ እዚ ከም መፅናዕቲ ዕዳጋ ምውሳድ ንውሳነ ዘዛብዕ ብምዃኑ ከም መረዳእታ ኮይኑ ከገልግል የብሉን ማለት እዩ። ኣብቲ መምርሒ ዓንቀፅ 17 ንኡስ ዓንቀፅ ክልተን ሽዱሽተን ዝተገለፀ ከም ዝተሓለወ ኮይኑ ቅድሚ ጨረታ ምኽፋቱ ዝተኻየደ መፅናዕቲ ዕዳጋ ውሳነ ንምሃብ ዘፀግምን ተወሳኺ መፅናዕቲ ዕዳጋ ምክያድ ኣድላዪ ምዃኑ እንትእመነሉን ድሕሪ ጨረታ ምኽፋቱ ተወሳኺ መፅናዕቲ ዕዳጋ ብምክያድ ውሳነ ክወሃብ ይኽእል እዩ።
እዚ ማለት ዝተኻየደ መፅናዕቲ ዕዳጋ ኣብ ጨረታ ካብ ዝተረኸበ ዋጋ ዝወረደ ብምዃኑ ምኽንያት ጨረታ ውድቂ ምግባር ንተወሳኺ ወፃኢ ዘቃልዕን ግዘ ዝጎትትን ምዃኑ ቤት ዕዮ ኣብ ዝኣመነሉ ግዘ ተወሳኺ መፅናዕቲ ዕዳጋ ብምክያድ ክውስን ኣለዎ። ኣብዚ ክፍለጥ ዝግብኦ ጉዳይ ድማ ብባህሪኦም መፅናዕቲ ዕዳጋ ንምክያድ ዘፀግሙ ኣለዉ። ንኣብነት ዕደጋ ኣፋውስ፣ ዕደጋ ግልጋሎት ምኽሪ፣ ካልኦት ግልጋሎታት፣ ግልጋሎት መጓዓዝያ፣ ብዓለም ለኸ ጨረታ ዝፍፀም ዕደጋ፣ “ኤሌክትሮ መካኒካል” ዕደጋ፣ ብንፁር ዝተፈለጠ ዋጋ ዘለዎም ዕደጋታት ከም ነዳድን ቅብኣትን፣ ትሕቲ ብር 1‚000 ዋጋ ዘለዎም ዕደጋታት ኣብ ዝኾነሉ ግዘ ብዘይ መፅናዕቲ ዕዳጋ ክፍፀሙ ከም ዝኽእሉ ኣብቲ መምርሒ ዓንቀፅ 17 ተደንጊጉ ይርከብ። እዞም መፅናዕቲ ዕዳጋ ከየካየድካ ዝፍፀሙ ዕደጋታት ካብ ቢሮ ትልምን ፋይናንስን ክልል ትግራይ ፍቓድ ብምሕታት ዕደጋ ምፍፃም ይከኣል እዩ።
ብመሰረት ኣብቲ ዝተመሓየሸ ኣዋጅን መምርሕን ዓንቀፅ 18 ዝተደንገገ መፅናዕቲ ዕዳጋ ካብዞም ዝስዕቡ ብሓዲኡ ክፍፀም ይኽእል። ንሳቶም እውን መፅናዕቲ ዕዳጋ ብቐጥታ ካብ መቕረብቲ ወይ ወኪላት ካብ ዝህብዎ መረዳእታ፣ መዳርግቲ ኣብያተ ዕዮ ኣብ ውሽጢ ሰለስተ ወርሒ ብጨረታ ካብ ዝፈፀምዎ ተመሳሳሊ ዓይነት ዕዳጋ መረዳእታ ብምውሳድ ከም መረዳእታ ምጥቃም ይከኣል እዩ። ከምኡ እውን እቲ ዕደጋ ክፍፅም ዝደለየ ቤት ዕዮ ኣብ ውሽጢ ሰለስተ ወርሒ ካብ ዝፈፀሞ ተመሳሳሊ ዓይነት ዕደጋ መረዳእታ ብምውሳድ ክጥቀም ይኽእል። ንተወሳኺ መረዳእታ ድማ ቢሮ ትልምን ፋይናንስን ክልል ትግራይ በብሰለስተ ወርሒ ዘውፅኦ መፅናዕቲ ዕዳጋ ብምውሳድን ቤት ምኽሪ ዘፈር ንግዲ ማሕበራት ካብ ዝህብዎ መረዳእታን ምፍፃም ይከኣል እዩ።
በብዓመቱ ንመሳለጢ ስራሕቲ ዝውዕል ኣብ ዝተፈላለያ መንግስታዊ ኣብያተ ዕዮ ዝዕደግ ንብረት ብዙሕ እዩ። ነዚ ተባሂሉ ዝምደብ በጀት እውን ቀሊል ኣይኮነን። እዚ ድማ ሃፍቲ ህዝብን መንግስትን ስለዝኾነ ብመሰረት መምርሕን ኣሰራርሓን ፋይናንስ ክመሓደር ግድን ይኸውን። ካብዚ ወድዓዊ ሓቂ ብምብጋስ እዩ እምብኣር ኣዋጅን መምርሕን መንግስታዊ ዕደጋ በብእዋኑ እናተመሓየሸ ተግባራዊ ዝኸውን ዘሎ። ይኹን እምበር ሕብረተሰብ፣ ሰብ ሞያ ዕደጋ፣ ኣመራርሓን ካልኦት ፈፀምትን ኣብቶም ኣዋጃትን መምርሕታትን ዘለዎም ግንዛበ ትሑት ብምዃኑ ኣብ ዕደጋ ንብረት ፀገማት ይርኣዩ ኣለዉ። ኣብ ዙርያ እዚ ግንዛበ ንምፍጣር ብምዕላም ኣብ እንታይነት ብቕዓት ሕፁያት ተወዳደርቲ፣ መቕረባይነት ንምምዝጋብ ክማልኡ ኣብ ዘለዎም ረቛሕታት፣ ዓመታዊ ትልሚ ዕደጋ፣ መፅናዕቲ ዕዳጋን ካልኦትን ዳህሲስና። ኣብ ዝቕፅል ድማ ሜላታት ዕደጋ፣ ኣፈፃፅማ ግልፂ ጨረታ፣ ትሕዝቶ ምልክታ ጨረታ ዝብሉ ዛዕባታት ክንርእይ ኢና።


text:
2ጢሞ 4፣6-8
ኣነስ ካብ ሕጂ እስዋእ አሎኹ፡ እታ መዓልቲ ምስንባተይውን በጺሓ እያ እሞ፡
ሰናይ ገድሊ ተጋዲለ፡ እቲ ጕያ ወዲኤ፡ ነታ
እምነት ሐልየ ደጊምሲ ጐይታይ፡ ንሱ እቲ ጻድቕ ፈራዲ፡
በታ መዓልቲ እቲኣ ዚህበኒ ኣኽሊል ጽድቂ ተነቢሩለይ አሎ።
(ብፓስቶር ብርሃነ ካሕሳይ ብዛዕባ ዕረፍቲ ዶ/ር ምስጉን ተድላ ኣመልኪቱ፣ ኣብ ናይ ደምበ ፓልቶክ
Eritrean Christian for the Truth Gospel Room1 ብዕለት 26/02/14 ዘቅረቦ መልእኽቲ)
ሎሚ ኣብ መድረኽ እቲ ብዓወት ዝሓለፈ ባርያ ክርስቶስን ጅግና ኣብነት ናይ እምነትን ጉያን ሰናይ ገድሊን ኣቦናን ሓውናን ዶክተር ምስጉን ተድላ ኵይነ ክሰብኽ ናይ ኣምላኽ እምበር መደብ ናይ ሰብ ከም ዘይኮነ ተረዲኤ ኣለኹ። ነዛ መደብ እዚኣ ከካይዳ ቅድሚ ክልተ ሰሙን እየ ተሓቢረ። ለካ ኣምላኽ ዕላማ ኣለዎ። ነቲ ኣዚየ ዝፈትዎ ባርያ ክርስቶስ፣ ነፍሰይ ኣብ ትሕቲኡ ዝተጓስየትን፣ ሎሚ ካብዛ ዓለም ምስ ገዓዘ ቦታኡ ተኪኤ ምዝራበይ ስለ ክልተ ነገር ክብረት ጌይረ እቆጽሮ፦ ነቲ ብዘይ ሕዋስ፣ ብዘይመንቅብ፣ ጹሩይ፣ ልክዕ ዕድመይ ምሉእ ዝሰበኾ ዕላመት ወንጌል ክርስቶስ፣ ደጊመ ብምሉእ ሓላፍነት ተረኪበ ናብቲ ሕንጹጽ መስመር ከብጽሖ ዘሰክመኒ ሕድሪ ክኸውን ከሎ፣ በቲ ሓደ መልክዑ ግና ነቲ ብህይወቱ ከሎ እታ ኣብ ናይ መወዳእታ ኣገልግሎቱ ኣብ ፓልቶክ ብዛዕባ መርኣያ ሕዋስ ዘይብሉ ኣገልግሎቱ ኣመልኪተ ኣብ ቅድሚኡን ኣብ ቅድሚ እቶም ኣብዛ ናይዛ ወርሒ እዚኣ ዕለት 5 ኣብ ናይ ረቡዕ መደብ ፓልቶክ ዝተኻፈልኩም ዚመስከርክዎ፣ ሎሚውን ብድሕሪኡ ክዛረብ ሰፊሕ መድረኽ ካብ ጎይታ ስለ ዝተዋህበኒ ንኣምላኸ ስብሓት ይኹኖ። ብዛዕባኡ ጎይታ ደሪኹኒ ዝመስከርክዎን መምህረይ ምስጉን ዝሃቦ ቅልጡፍ ምላሽን ጎይታ እንተፈቐዶ ምሉእ ትሕዝትኡ ኣብ ናይ ዝመጽእ ሰንበት መደብ ፓልቶክ ከነቃልሖ ኢና። እምበኣር ናብታ ጥቅስና ተመሊስና እቲ ነዚ ቃል እዚ ብተግባር፣ ብመንፈስ፣ ብብቅዓት ክብሎ ዝኽእል ኣቦናን፣ ሓውናን ባርያ ክርስቶስ ሎሚ ቃል ስንብትኡ ንድህበሉ።
ጳውሎስ፥ ‘ኣነስ ካብ ሕጂ እስዋእ አሎኹ፡ እታ መዓልቲ ምስንባተይውን በጺሓ እያ እሞ፡
ሰናይ ገድሊ ተጋዲለ፡ እቲ ጕያ ወዲኤ፡ ነታ እምነት ሐልየ። ደጊምሲ ጐይታይ፡ ንሱ እቲ ጻድቕ ፈራዲ፡ በታ መዓልቲ እቲኣ ዚህበኒ ኣኽሊል ጽድቂ ተነቢሩለይ አሎ።’ ኢሉ ንዘፍቅሮን ኣዚዩ ዝናፍቖን ክርእዮ ዝብህግ ዝነበረን ንመንእሰይ ጢሞቴዎስ፣ ብዛዕባ መዓልቲ ስንብትኡ ከም ዝበጽሐት እዩ ዝሕብሮ። ሓውና ዶክተር ምስጉን ግና ብኣንጻሩ “ገና ንህዝበይ ወንጌል ክሰብኽ፣ ከም ካሌብ ወዲ ዮፋኒ ዝበሎ ‘ከም ወዲ ኣርባዓ ዓመት’ ይስምዓኒ ኣሎ፣ እናበለ ኣብታ ናይ መወዳእታ፣ ኣብ ናይ ካርቱም ሱዳን እምነት ክርስቶስ ቤተ ክርስትያ፣ ኣገልግለት ወንጌሉ ከይተረፈ እናኣቃልሐ እዩ ሰተት ኢሉ ንሓውና ዶክተር ደበሳይ እናዘከሮ ከም ቋሕ ሰም ዚሰገረ።
ዶክተር ምስጉን፣ ነታ ጳውሎስ ንሰብ ፊሊጲ ‘ንኣይ ህይወተይ ክርስቶስ እዩ፡ ሙማተይውን ረብሓይ እዩ እሞ፡ ከምቲ ሃረርታይን ተስፋይን ብገለ ኸይሐፍር፡ ከምቲ ዅሉ ሳዕ ሕጂውን ብትብዓት ደኣ፡ ብህይወት እንተ ዀይኑ ወይስ ብሞት፡ ክርስቶስ ብስጋይ ኪኸብር እዩ። (ክብሪ ንኣምላኽ!) እቲ ብስጋ ምንባረይ፡ እዚ ፍረ ዕዮይ እንተ ዀይኑ፡ ኣየናይ ከም ዝሐሪ፡ ኣይፈልጥን እየ። በዘን ክልተ እዚኣተን እጭነቕ አሎኹ፡ ንኣይ ኣዝዩ ዚሐይሽ እዩ እሞ፡ (እወ) ክፋኖ ምስ ክርስቶስውን ክነብር ሃረርታ አሎኒ። ግናኸ እቲ ብስጋ ምጽናሕ ምእንታኻትኩም ኣዝዩ ዜድሊ እዩ። ከም ብሓድሽ ናባኻትኩም ብምምላሰይ እቲ ትምክሕትኩም ብክርስቶስ የሱስ ኣባይ ምእንቲ ኺዓዝዝ፡ እዚ ድማ ንናይ እምነትኩም ምዕባይን ሓጐስን ከም ዝጸንሕ ተረዲኤ፡ ምስ ኵላትኩም ከኣ ከም ዝነብር፡ እፈልጥ አሎኹ።’ ዝበሎም እዩ መሪጹ ነይሩ። እዚ ብዘይ ቃል ኣጋንኖ ናይ ዶክተር ምስጉን ኣባሃህላ እዩ ነይሩ። ክርስቶስ ግና “ባርያይ ምስጉን፣ ይኣኽለካ ምስ ቅዱሳነይ ድኣ ተኣርነብ” ክብሎ መሪጹ። ወይ ዘገርም ፍቓድ ኣምላኽ! እዝስ ስለምንታይ ኮን ይኸውን? ንኣና እሞ በረኣእያ ስጋ ጎዲሉና። መጋላግልትና፣ ዘተባብዓና፣ ትሑት፣ ፈቃር ንህዝቡ፣ ብራእይ ጾር ህዝቡ ዝዘቅበበ፣ እዝስ እንታይ ኮን ይኸውን? ስቅ ኢልና ከይገምገምናዮ ክንሓልፍ ሃየንታ ኣለዎ። “እዚ ተሪር ህዝቢ እዩ ዝከእለካ ጌርካ ኢኻ ተኣርነብ ድዩ? ወይስ ንስኻ ጉያኻ ወዲእካ ኢኻ ካልኦት ነቲ ዕዮ ዚቕጽልዎ ከተንስእ እየ ግዲ የብልካ ናብ ሰላምካ ድኣ ተኣርነብ እዩ? እዛ ዳሕረወይቲ ሓሳብ ክትኾነልና ንጎይታ ንልምኖ። ጎይታ፣ ካብ ንፍርዲ ህዝቡ፣ ምእካብ ባርያኡ፣ ይባልሃና!
ክርስትና፣ ንምፍራስ ሕልቅነትን ስልጣናትን ናይ ጸልማት ገዛእቲ ዓለምን መናፍስቲ እከይን፣ ገድሊ እዩ። መምህረይ ምስጉን ተድላ ኸኣ ከም ጳውሎስ ሰናይ ገድሊ ተጋዲለ ንምባል ናይ ሕልንኦም ኣውንታዊ ምላሽ ከም ዝኾነ ሓደ እኳ ዝጠራጠሮ የልቦን። ሰናይ ገድሊ ንምድሓን ጥፉእት ነፍሳት፣ ሰናይ ገድሊ ንምድልዳል ዕያውቲ ብጎይታ፣ ሰናይ ገድሊ ምሕላው ኣባጊዕ ጎይታ፣ ሰናይ ገድሊ ብዘይ ሕዋስ ወንጌል ሓቂ፣ ሰናይ ገድሊ ኣንጻር ሓጢኣትን ኣዳማዊ ሓጢእትን፣ ሰናይ ገድሊ ቅድስና፣ ጽሩይ ልቢ፣ ብመንፈስ ዝተመልአ ህይወት፣ ሰናይ ገድሊ ምትብባዕ ንምእታው መንግስቲ ኣምላኽ፣ ዶክተር ምስጉን ብሓቂ ተጋዲሎም እዮም። ብተሓዋወሰ መልክዑ፣ ሓንሳብ ከም ዓርኪ ሓንሳብ ከም ኣቦ፣ ሓንሳብ ከም ኣታ፣ ሓንሳብ ከም ኣቱም፣ ሓንሳብ ከም ባርያ ክርስቶስ ሓንሳብ ከም መምህረይ፣ ዶክተር ንኹሉ ከምዝጥዕም ገይረ ምጥቃሰይ ንፍኑው ሕጊ ስነ ጥበብ ሕደጉለይ።
ጳውሎስ “እቲ ጕያይ ወዲአ” ክብል ከሎ ካብን ናብን በቲ ግዚኡ ዝነበረት ዓለም፣ ብተደጋጋሚ ብወንጌል ምንቅስቃሱ ነበረ። ብርግጽ ብመንፈሳዊ ኣመላኻኽትኡ ነቲ ኣብ ቅድሜና ተሓጺጹልና ዘሎ መቅዳደሚ ጉዕዞ ክርስትናውን የጠቓልል። በዚ ክልቲኣዊ ትርጉም “ጕያ” መምህረይ ምስጉን ኣብ ዘበንና ንጸለምትን ንጸዓዱን፣ ንህዝቦምን ንኻልኦት ዓሌታትን ካባና ዋላሓደ ክዳረጎም ዘይክእል ጉያ ጎዮም እዮም። ኣብ ኣሜሪካ፣ ላቲን ኣሜሪካ፣ እስያ፣ ኣውሮጳ፣ ኣፍሪቃ ወንጌል ኣብጺሖም እዮም። እታ ዝዓበየት ራእይ ወንጌል ንህዝቦም ንምብጻሕ ነታ ዝተመንይዋን ዝጸለዩላን ጥርዚ ኣይብጽሕውኣን ድኣ እምበር ኣብዘን ዝሓለፋ ዓሰርተታት ዓመታት ድሕሪ ነጻነት ንህዝቦም ንምብጻሕሲ ብዘይ ተጉላባነት ጎዮም እዮም። ነቲ ዝድለ ደገ ኣብ ማእከል ህዝቦም እኳ እንተዘይረኸብዎ፣ ብፍላይ ኣብዘን ዝሓለፋ 6 ዓመታት ምስ ሓውና ፓስቶር በረኸት ጸጋይን መጋቢ ዑቅባስላሴ ሃይለን ኣብ ሱዳን ብተደጋጋሚ ኣብ ህዝብና ዓብዪ ምንቅቃሓት ንምድሓን ህዝብና ተጎዩ እዩ። ኣብ ኣውሮጳውን ብተኸታታሊ ዝሓለፋ 3 ዓመታት ዶክተር ምስጉን ተድላ ሒደት ቁጽሪ ተኻፈልቲ ከየስተናዓቑ ንምትብባዕ ህዝቦም ኮይኖም እዮም። ነቲ ጉያ ባርያ ኣምላኽ ክፉት ደገ ዝኸፈትኩም ሓውና ፓስቶር በረኸት ጸጋይ ሓፍትና ወንጌላዊት ትምኒት ዓንዶም ሓውና ዑቅባስላሴ ሃይለ ተማቐልቲ ክብሪ ምስ እዚ ባርያ ኢኹም እሞ ስሌኹም ንኣምላኽ ስብሓት ይኹኖ። “ይሕደስ ኣሎ ሓይለይ” እናበልካ ጉያ ብሃንደበት ይቋረጽ! ለካ ኣምላኽ ጥራይ እዩ እቲ ልክዕ መወዳእታ ጉያና ዝፈልጦ። ብድሕሪ’ዚ ሓውና መን ከም ዚስዕብ ዝፈልጥ የልቦን። ዶክተር ምስጉን እኳ ነዚ ጭርሖ ሃዋርያ ጳውሎስ ብቓሎም ክብልዎ እንተዘይካኣሉ፣ ኣብ ክንድኦም ግና ክርስቶስ “ምስጉን ጉያኻ ወዲእካ ኢኻ” ኢሉ ምስቶም ጀጋኑ ቅዱሳን ድኣ ኣከቦም። ምጉያይሲ ኩልና ንጎዪ ኣሎና ዓይነት ጉያና ግና መወዳእትኡ እንታይ ክምስክር እዩ?
ደጊምሲ … ኣኽሊል ጽድቂ ተነቢሩለይ አሎ። ሃዋርያ ጳውሎስ ገና ኣብዛ ምድሪ ከሎ ብዛዕባ ኣኽሊሉ ርግጽኛ ኮይኑ “ደጊምሲ ጐይታይ … ዚህበኒ ኣኽሊል ጽድቂ ተነቢሩለይ አሎ።” ብዛዕባ ጎይትኡ ክዛረብ ከሎ ከኣ፣ “ደጊምሲ ጐይታይ፡ ንሱ እቲ ጻድቕ ፈራዲ” ክብሪ ንኣምላኽ ይኹን። ክንደይ ዓመጽቲ ኣመንቲ ኣለዉ መስልኩም። ክንደይ ዓመጽቲ ስበኽቲ ኣለዉ መስልኩም ነቲ ጎይታ ዝሃበካ ከሕድግኹኻ ክደቅሱኻን ዝፍትኑ። “በታ መዓልቲ እቲኣ፣” በታ መዓልቲ ፍርዲ፣ ግና እቲ ዚህበኒ ኣኽሊል ጽድቂ ተነቢሩለይ አሎ። ተቐሚጡለይ ኣሎ ይብል። ኣቦና ምስጉን ነዚኣ ኣኽሊል እዚኣ በታ መዓልቲ ፍርዲ ክቅበላ ዕውት ኾይኑ ሎሚ ካብ ኩሉ ጫውጫው ዓሪፉ ኣብ ቦታ ሓጎስ፣ ‘ሃ ሌ ሉ ያ’ ክብል ይስማዓኒ። ከምቲ ጳውሎስ ዝበሎ ዶክተር ምስጉን ምስኡ “እዚ ግና ነቶም ምግሃዱ ዜፍቅሩ ዅላቶም ድማ እዩ እምበር፣ ንኣይ ጥራይ ኣይኮነን።” ኣታ ምግሃዱ እትጽበ ዘለኻ እልል በል። ኣኽሊል ጽድቂ ተነቢሩላካ ኣሎ። እንተኾነ ግና ርግጸኛ ኩን፣ ከምቲ ሃዋርያ ጳውሎስ ኣብ መስርሕ ከሎ ዝበሎ “ጒያይን ብጐይታና የሱስ እተቐበልክዋ መልእኽተይን ክፍጽም፡ ወንጌል ጸጋ ኣምላኽ እናመስከርኩ ህይወተይውን ብኣይሲ ኸም ክብርቲ ገይረ ኣይርእያን እየ” (ግብ 20፣24)። ኣብዚ ምህላውካን ዘይምህላውካን ርእስኻ መርምር። ከምኡ እንተሊኻ ከምቲ ጳውሎስን መምህረይ ምስጉንን ዕዮኦም ምስ ወድኡ፦
ኣነስ ካብ ሕጂ እስዋእ አሎኹ፡ እታ መዓልቲ ምስንባተይውን በጺሓ እያ እሞ፡
ሰናይ ገድሊ ተጋዲለ፡ እቲ ጕያ ወዲኤ፡ ነታ እምነት ሐልየ ደጊምሲ ጐይታይ፡ ንሱ እቲ ጻድቕ ፈራዲ፡ በታ መዓልቲ እቲኣ ዚህበኒ ኣኽሊል ጽድቂ ተነቢሩለይ አሎ።
ክትብል ክትክእል። እንተዘይኮነስ፣ ይብል ቃል ኣምላኽ “እንተ ዘይኰነስ ክመጸካ፡ እንተ ዘይተነሳሕካውን፡ ነቲ ቐዋሚ ቐንዴልካ ኻብቲ ስፍራኡ ኸዝብሎ እየ” (ራእይ 2፣5)
ናይ መወዳእታ ንመምህረይ ምስጉን ቅድሚ ሓመድ ኣዳም ምልባሶም፣ ሳንዱቖም ከፊትና፣ ንቅኒቕና ዶ/ር ምስጉን እቲ ሃዋርያ ጳውሎስ ንጢሞቴዎስ ዝሃቦ ሕድሪዶ ከም ሕድርኹም ገይርና ንመንእሰያትናን ንኣገልግልትን ንኣምንትን ከነንብበሎም? እንተንብሎም ሽዑ ክሳዶም ጠውይዮም በተን ፍሩያት ኣዒንቶም እናጠመቱ፣ ‘ኸመይ ድእ! ብርሂን ነቲ ሓደራ ንገሮም፣ ንበረኸት ንገሮም በሎ፣ ንዑቕባይ ንገሮም በሎ፣ ንትምኒት ንገርዮም በላ ንዶ/ር ርስቶም፣ ንሓረጉ፣ ንዶክተር ኣርኣያ ሓድጉ፣ ንፓስቶር ንመስፍን ኮታ ከይረሳዕካ ንኹሎም ጽውዓት፤ ጎይታ ኣብ ጽውዑዑ ኣይጋገን እዩ፣ ዋላ እቶም ንጽውዖዖም ኣውዲቖማን ሽይጦማን ዘለዎ፣ ተንስኡ ሕድርኹም ፈጽሙ በሎም። ከይረሳዕኻ ኸኣ ነቶም ደቂ ኣመንቲ ነታ ሰንደቅ ዕላማ ቅድስና ከልዕልዋ ኣብ ሳንዱቅ ሞት ተዓሺጉ ከሎ ከይተረፈ ኣቦኹም ብፍቅሪ ይልምነኩም ኣሎ በለለይ። ደጊም! ብርሂን ኣይተተንስእኒ እዛ ወደይ።” ዝብሉኒ ዘለዉ ይምስለኒ እሞ እንሆ እታ ሕድሪ አንብበልኩም፦ 2ጢሞ 1፣1-14
1 ጳውሎስ፡ ከም እታ ተስፋ ናይታ ኣብ ክርስቶስ የሱስ ዘላ ህይወት፡ ብፍቓድ ኣምላኽ ሃዋርያ የሱስ ክርስቶስ ዝዀነ፡
2 ናብ ጢሞቴዎስ ፍቁር ወደይ፡ ካብ እግዚኣብሄር ኣቦናን ካብ ክርስቶስ የሱስ ጐይታናን ጸጋ፡ ምሕረት፡ ሰላም ምሳኻ ይኹን።
3-5 እታ ኣባኻ ዘላ፡ ልግሚ ዜብላ ቕድም ኣብ ሎኢስ ዓባይካ፡ ኣብ ኤውኒቄ ኣዴኻውን ዝሐደረት እምነት እናዘከርኩ፡ኣባኻ ድማ ኸም ዘላ ተረዲኤ አሎኹ፡ንብዓትካ ዘኪረ፡ ብታሕጓስ ምእንቲ ኸመልእሲ፡ ክርእየካ እናናፈቕኩ፡ ብጸሎተይ ለይትን መዓልትን ከየብኰርኩ እናዘከርኩኻ፡ ነቲ ኻብ ኣቦታተይ ጀሚረ ብንጹህ ሕሊና ዘገልግሎ ዘሎኹ ኣምላኽ ኤመስግኖ አሎኹ።
6-7 በዚ ምኽንያት እዚ፡ ኣምላኽሲ መንፈስ ሓይልን ፍቕርን ቅጽዓትን እምበር፡ መንፈስ ፍርሃት ኣይሃበናን እሞ፡ ነቲ ብምንባር ኢደይ ኣባኻ ዘሎ ውህበት ኣምላኽ ክትሕድሶ ኤዘክረካ አሎኹ።
8 ደጊም ብሓይሊ ኣምላኽ ምእንቲ ወንጌል ምሳይ መከራ ጽገብ እምበር፡ ብምስክር ጐይታና ወይስ ብኣይ ብእሱር ኣይትሕፈር።
9 ኣምላኽ ብፍቓድ ርእሱን በቲ ብክርስቶስ የሱስ ቅድሚ ዘመናት ዓለም እተዋህበና ጸጋን ኣድሐነና ብቕዱስ ጽውዓውን ጸውዓና እምበር፡ ብግብርና ኣይኰነን።
10 ሕጂ ግና ብምግሃድ መድሓኒና የሱስ ክርስቶስ ተገልጸ፡ ንሱ ንሞት ዝሰዓሮ፡ ንህይወትን ንዘይምጥፋእን ብወንጌል ናብ ብርሃን ዘውጽኦ፡
11 ነዚ ኣነ ኣዋጅን ሃዋርያን መምህር ኣህዛብ ክኸውን ተሸምኩ።
12 ብምኽንያቱውን እየ እዚ ሓሳር እዚ ዝጸግብ ዘሎኹ፡ ግናኸ ብመን ከም ዝኣመንኩ እፈልጥ እየ፡ ነቲ ገንዘብ ሕድሪውን ክሳዕ እታ መዓልቲ እቲኣ ምሕላዉ ኸም ዚከአሎ ተረዲኤዮ አሎኹ እሞ፡ ኣይሐፍርን እየ።
13 ነቲ ኻባይ ዝሰማዕካዮ ጥዑይ ቃል ከኣ በቲ ኣብ ክርስቶስ የሱስ ዘሎ እምነትን ፍቕርን ንምሳሌ ሐዞ።
14 ነቲ እተቐበልካዮ ጽቡቕ ሕድሪ በቲ ኣባና ሐዲሩ ዘሎ መንፈስ ቅዱስ ሐልዎ።
እሞ ንሕድሪ ኣቦና ዶ/ር ምስጉን ተድላ መን የልዕላ?
contact-
thetruthgosple@wongelhaki.com


text:
ርእሰ-ዓንቀጽ ሰዲህኤ
ነቲ ኣብ ኤርትራ ከተማ ኣስመራ ኣብ ከባቢ ኣኽርያ ብፍላይ ከኣ ኣብ ቤት ትምህርቲ “ኣልድያእኣልእስላምያ “ ዝተራእየን ናብ ህዝባዊ ናዕቢ ዝማዕበለን ተረኽቦ ኣብ ዝምልከት ኤርትራውያን ቁጠዐኦም ኣንጻር ስርዓት ህግደፍ ይገልጹ ኣለዉ። መርበባት ሓበሬታን ካልኦት ናይ ተቓውሞ ሚድያታትን ከኣ ብናይ ሰልፍታት መጸዋዕታታትን ዜናዊ ጸብጻባትን ኣዕለቕሊቐን ኣለዋ። ጌና እውን እቲ ናይ ቁጠዐን ተቓውሞን ማዕበል ይቕጽል ኣሎ።
ህግደፍ ኩለንተናኡ ኣብ ዓመጽን ግህሰትን ዝተመስረተ ስለ ዝኾነ፡ ወርትግ በደል ዘሪኡ በደል ዝዓጽድ ስርዓት እዩ። ባህሪኡ ከምኡ ክሳብ ዝኾነ ድማ ካብኡ ብሰናይ ዜና ዝስነ ተግባር ምጽባይ ኣይከኣልን’ዩ። እንተኾነ ከምቲ “ነቲ ሕማቕ ዝሓመቐ ኣለዎ” ዝበሃል እንዳዘንግዑ ዝኽሰቱ ዝያዳ ዘቖጥዑ ናይቲ ስርዓት ተግባራት ኣለዉ። ኣብ ማይሓባር ኣብ ልዕሊ ምእንቲ ህዝቦምን ሃገሮምን ክፋል ኣካላቶም ዘወፈዩ ሓርበኛታት ዝተወስደ ስጉምቲ፡ ኣብ ልዕሊ ፖለቲካዊ መራሕቲ ዝነበሩን ጋዜጠኛታትን ብኣልማማ ዝተወስደ ማእሰርትን ምዕጻው ዘይመንግስታዊ ሚድያን፡ ኣብ ደሴት ኢጣልያ ላምፓዱሳ ንዝሃለቑ ኤርትራውያን በቲ ስርዓት ዝተራእየ ሕጫጨን፡ እዚ ናይ ትማሊ ኣብ ኣኽርያ ኣብ ልዕሊ ክብርታትን ትካላትን እምነት ዝወስዶም ስጉምትታት ወሲኽካ በሪኾም ዝረኣዩን ነቲ ወትሩ ጉሁይ ኤርትራዊ ልቢ መሊሲም ዘቑስሉ ተግባራት እዮም። እዞም ዝተዝርዘሩ ተግባራት ዘጉህዩ ጥራይ ዘይኮኑ፡ ነቲ ኣብ መስርሕ ቃልሲ ዘሎ ናይ ለውጢ ወገን መሊሶም ዘንህሩ እዮም።
ህግደፍ ህዝቢ ንምርዓድ ኢሉ ዝምህዞም እከይ ተግባራት፡ ብኣንጻሩ ወኒ ተቓለስቲ ከም ዘበርኹ፡ ኣብ ግዜ ፈተነ ዕላዋ በዓል ወዲ ዓሊ፡ ተረኽቦ ህልቂት ደሴት ላምፓዱሳን ሕጂ ኣብ ጉዳይ ቤት ትምህርቲ ኣኽርያን ዝረአ ዘሎ ምብርባር ብኣብነት ዝጥቀስ እዩ። ኣብዚ እቲ ቀንዲ ጉዳይ እቲ ሕጂ ብውዕዩ ዝካየድ ዘሎ ናይ ተቓውሞ ሰልፍታትን ኣኼባታቱን ዘይኮነ “ድሕሪኡኸ ናበይ?” ዝብል ሕቶ ክትምልስ ምኽኣልን ዘይምኽኣልን እዩ። ህግደፍ ሓደ ኣዕናዊ ፍጻመ ምስ ደርበየ፡ ነቲ ኣንጻሩ ዝለዓል ማዕበል ይዕዘቦ’ሞ ቁሩብ ምስ ቀሃመ ድማ ኣዘንጊዑ ካልእ ስጉምቲ ይወስድ። ስለዚ እቲ ዝጅመር ረስኒ ብቐጻሊ ዝኸደሉ ጉዳይ ክረኣይ ናይ ግድን እዩ። ናይ ጀነቭ ሰላማዊ ሰልፊ ክሳብ ክንደይ ሰፊሕን ዓለም ዘነቓነቐን ከም ዝነበረ ንዝክሮ ኢና። እንተኾነ ስለ ዘይቀጸለ ኣብ ልዕሊ ህግደፍ ክንዲ ትጽቢትና ኣየድመየን።
እዚ ክበሃል እንከሎ ግና ነቲ በብኩርናዑ ዝውደብ ዘሎ ሰልፍታት ንምንእኣስ ኣይኮነን። እኳደኣ ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ኣባላቱ ኣብ ዘዘለዉዎ ኩርነዓት ዓለም ኣብ ከከባቢኦም ምስ ዘለዉ ናይ ለውጢ ሓይልታት ብሓባር ብተወፋይነት ንክሳተፉ ኣቦመንበር ሰዲህኤ ኣብ ዝሓለፈ ሰንበት ኣብ ዘካየዶ ሰፊሕ ናይ ኣባላት ኣኼባ ኣተንቢሁ እዩ። እንተኾነ ዘዝተፈጥረ ባርዕ ኣብ ምጥፋእ ጥራይ ከይተወሰና፡ ሓንስብን ንሓዋሩን ነቲ ጠንቂ ባርዕ ካብ መሰረቱ ምቕሃም ዘኽእል ነባሪ ፍታሕ ምትኳር ናይ ግድን እዩ። ኣብ ከምዚ ኣጋጣሚ ነቲ ኩሉ ግዜ እንጭረሓሉ ግና ንምትግባሩ ዘይበቓዕናዮ ብሓባር ስርዓት ህግደፍ ናይ ምውጋድን ልዕልና ህዝቢ ብዘውሕስ ምትክኡን ክንሰርሓሉ ዝግበኣና መሰረታዊ ጉዳይ እዩ። እቲ ምንጪ ወጽዓ እንተዘየወጊድና ግና እቲ ወጽዓ ግዜ እንዳተጸበየ ወትሩ ፈኸም ክብል ናይ ግድን ስለ ዝኾነ።
ስርዓት ህግደፍ ነዚ ግዜ ሓልዩ ወሲድዎ ዘሎ ስጉምቲ ከም መቃነዪ ክጥቀመሉ ምዃኑ ፍሉጥ እዩ። እቲ ስርዓት “ነቲ ሓደ ኣጆኻ ነቲ ካልእ ከኣ ወይለኻ” እንዳበለ ንምፍልላይ ዝጥቀመሉ ሜላታት ብዙሕ እዩ። ሓደ ካብኡ እቲ ናይ ብዙሕነት መመልክዒና ሃይማኖት እዩ። ህግደፍ ኣብ ሓደ ግዜ ነቲ ሓደ ዝድግፍን ዝከላኸልን መሲሉ ይቐረብ። ኣብቲ ካልእ ግዜ ድማ ብኣንጻሩ። እዚ መጻወድያ’ዚ ኣንጻር ህዝቢ ኤርትራ ዝጻወድ ዘሎ ሎሚ ኣብ ግዜ ህግደፍ ንመጀመርያ ኣይኮነን። ኣብ ዝሓለፈ ተኸታታሊ መግዛእታዊ ስርዓታት እውን ህዝብና ንከፋፈልቲ እናገጸበ፡ ክበታትኾ ዝጸንሐ ማሕለኻታት እዩ።
ኣብዚ ክንጥንቀቐሉ ዝግበኣና ኣገዳሲ ጉዳይ እምበኣር፡ ናይቲ ህግደፍ ዘጻወዶ ዘይቅዱስ መፈንጠርያታት ግዳይ ከይንኸውን እዩ። ብስምዒት ተላዒልና ንህግደፍ ዘጉሃናዮ መሲሉና፡ ንኤርትራ ናይ ሓዲኡ እምነት ሰዓብቲ ሃገር ጥራይ ክንገብራ ክንዋጠጥ ኣይግበኣናን። ከምዚ እንተጌርና’ሞ ህግደፍ ብኮራርምቱ ክስሕቕ እዩ። እቲ ሓቂ ኤርትራ ብኹሎም ኤርትራውያን ህልውነኣ ዘረጋገጸት ናይ ኩሎም ደቃ እያ። ኣብ ልዕሊ ሰዓብትን ትካልን ሓደ ሃይማኖት ዝተፈጸመ በደል ኣብ ልዕሊ ኩሉ ኤርትራዊ ክብሪ ከም ዝተፈጸመ ኣረጋጊጽና ህግደፍ ንክፈላሊ ዝኣትወሉ መዓጹ ኣጽኒዕና ክንዓጹ ይግበኣና። እዚ ከኣ ብሰላማዊ ሰልፍታት ጥራይ ዘይኮነ “ድሕሪቲ ሰላማዊ ሰልፍታትከ እንታይ ንግበር?” ንዝብል ግቡእ ኣቓልቦ ክወሃቦ ይግባእ።


text:
ናብ መስከረም ዶት ነት ኣብ ዘሎኻዮ
ካብ ኣዳለውቲ መደብ ሓቅን ብጋህድን
ሕቶስ ምሓተትና መልሲኸ ክርከብ ድዩ?
“ካብ መልሲ ዘይርከቦ ሕቶታት ንፕረሲደንት ምቕራብ ብወገንና ብመስከረም መልሲ ክወሃቦም ንጽበዮም ሕቶታት ክንሓትት መሪጽና ኣሎና።”
ፕረዚደንት ኢሰያስ ኣፈወርቂ ኣብ ዝመጽእ ሳምንታት ቃለ-ምሓትት ከካይድ ምዃኑ” ሓዳስ ኤርትራ ኣብ ናይ ሰሉስ 3 ጥሪ 2017 ሕታማ ሓቢራ ኣላ። ዋላ’ኳ ብቐጥታ ናብ ሓዳስ ኤርትራ ወይ ቲቪ-ኤረ ሕቶታት ክቐርብ ዝኽእል እንተኾነ። ክቡር ፕረዚደንት ኢሰያስ ፡ኣብ ወጻኢ ዘለዉ ዜጋታቱ አንታይ ዓይነት ሕቶታት ከም ዘለዎም ንኸፈልጥን ንኽምልስን፡ ዜጋታት፡ ሕቶታቶም ናብ መስከረም ክልኣኹ እሞ ኣብ መስከረም ክንልጥፎ ንዕድም ተባሂሉ ኣሎ። (መስከረም)
መስከረም ነት እቲ ካብ መጀመርያ ዕለት ጀሚርና መልእኽትና ንህዝብና ነትሓላልፈሉን ናይ ቀረባ መሳርሕትናን መርበብ ሓበሬታ ምዃኑ ማንም ክስሕቶ ዘይክእል ሓቂ ኢዩ። ተበግሶ ዕላማና ነቲ ሓቂ ኣብ ዝሃሎ ይሃሉ ምውጽኡን ነቲ ጌጋ እውን ኣብ ዝተቐብረ ይቀበር ምቅልዑን ስለዝዀነ ግን ዋላኳ መስከረም መሳርሕትናን ብጻይናን ይኹን ነቲ ሓቂ ካብ ነብስናን ካብ ገዛናን ካብ ፈተውትናን ክንጅምሮ ኣድላዪ ምዃኑ ንኣምን።
መልእኽትና ብቕሉዕ ክኸውን ዝደለናዮ ከኣ ህዝብና ካብኡ ገለ ሓቅታት ክፈልጥን ክርዳእን ስለንጽበ እምበር ምስ መስከረም ካልእ መዛረብን መራኸብን መንገዲ ስለዘይብልና ኣይኮነን።
ኣቐዲምና ዕዙዝ ሰላምታና እናቕረብና ከኣ መስከረም ነቲ በብእዋኑ ነትሓላልፎ መልእኽትና ንደገፍቲ ኮነ ንተቓውምቲ ብሓፈሻ ንምሉእ ህዝቢ ኤርትራ ክሳብ ሎሚ ብዘይ ፍልልይን ብዘይ ንሓፍነትን ብግሉጽ ነትሓላልፈሉ መርበብ ሓበሬታ ብምዃኑ በቲ ዝግበረልና ሓገዝን ምትሕብባርን ኵልና ኣዳለውቲ ኮነ ኣቕረብቲ ብጠቕላላ መደብ ሓቅን ብጋህድን ኣብ ስደት ልዑል ምስጋናና ነቕርብ።
ኣብዚ ናይ ሎሚ ኣርእስቲ ንምእታው ግን ንሕና ዘሎና ንፕረሲደንት ዝቐርብ ሕቶ ዘይኮነ ኣብ ልዕሊ እቲ ጕዳይ ዘሎና ርእይቶን ንመስከረም እውን ሕቶታት ንምቕራብን ኢና መሪጽና።
ቅድሚ ገለ ዓመታት ፕረሲደንት ኢሳያስ ብመንገዲ ምኒስትሪ ዜና ኣቢሉ ሕቶታትን ርእይቶታትን ህዝቢ ብቕጥታ ብኣካል ይቕበልን ይምልስን ከም ዝነበረ ዝዝከር ኢዩ። ብድሕሪ ምእሳር ጂ 15 ኮነ ኣብ መሪሕነት ምፍንጫላትን ምትእስሳራትን ምስ ጀመረ ግን ፕረሲደንት ምስ ህዝቢ ዝዛረበሉ መንገዲ በቲ ንሱ ዝደልዮን ዝተቐረበሉን ኣርእስቲ ብጋዜጠኛታት ከም ዝሕተት ብምግባር ጥራሕ እምበር ሕቶታት ህዝቢ ክምልስ ኣይተሰምዔን። እዚ ኣገባብ እዚ ከኣ ንናይ ህዝቢ ሕቶ ምምላስ ዘይኮነ ርእይቶን ትእዛዛትን መንግስቲ ንህዝቢ ምትሕልላፍ ኢዩ። ንሓቂ ብግሉጽ ክንዛረበሉ እንተዀይኑ ከኣ ፕረሲደንት ምስ ህዝቡ ክራኽብን ሕቶታቶም ክምልስን ጸገማቶም ክሰምዕን ዘይኮነ ርክቡ ብመንገዲ ቃለመጠይቕ ጥራሕ ኰይኑ ጸኒሑን ኣሎን።
ብፍላይ ከኣ ብዛዕባተን ህዝቢ በተደጋጋሚ ዝሓተን ሕቶታት፡’
- ብዛዕባ ቅዋምን ሕጋዊ ምሕደራን
- ብዛዕባ ብዘይ ፍርዲ ዝተኣስሩ እሱራትን፡ ዘይሕጋውን ዘይፍትሓውን ማእሰርቶም፡
- ብዛዕባ ሃገርን መጻኢ ዕላማታታን፡
- ብዛዕባ ገደብ ኣልቦ ሃገራዊ ኣገልግሎትን ስደት መንእሰያትን ወዘተ
መንግስቲ ብንጹር ኣበሃህላ ከኣ ፕረሲደንት ኢሳያስ ብዙሕ ጊዜ ትሓቲቱ ክልዓሉን ክዝረበሎምን ከም ዘይደለየ መስከረም ኣዳዕዲዑ ይፍልጥዩ ዝብል እምነት ኣሎና።
ገለ ገለ ሰባት ንመስከረም ነት ክጸልኡዎን ከምርሩዎን ክዛረቡሉን ዝስምዑ ከኣ ሓደ ሓደ ጊዜ ናይ ህዝቢ ረብሓ ኣብ ክንዲ ምጥማት እሞ ሚዛናዊ ዝዀነ ርእይቶ መረበብ ወይ ጋዜጠኝነት ኣብ ክንዲ ምቕራብ ካብቲ መንግስቲ ንላዕሊ ሓላዪ መንግስቲ ኰይኑ ንህዝቢ ዝጸቅጥን ዝዕምጽን ውሳኔታትን ርእይቶታትን የቕርብን ትዓሚቱ ጸግዒ መንግስቲ ይኸውንን ዝብል ኢዩ። መስከረም ብዛዕባዚ መግለጺ እንተዝህበሉ ህዝቢ ብዛዕባኡ ንጹር ኣፍልጦ ምሃለዎ ነሩ ዝብል እምነት ኣሎና።
ንሎሚ ከኣ ካብ መልሲ ዘይርከቦ ሕቶታት ንፕረሲደንት ኢሳያስ ምቕራብ ብወገንና ብመስከረም መልሲ ክወሃቦም ንጽበዮም ሕቶታት ክንሓትት መሪጽና ኣሎና።
ሕቶታትና ንመስከረም
- 1ይ. ከም ምኩርን ገዲም ተጋዳላይን ኣዳላዊ መርበብ ሓበሬታን ጋዜጠኛን መሰረት ነቲ ኣብ ሃገርና ዘሎ ኵነታት ህዝብን ምሕደራኡን ብፍላይ ከኣ ኣብቲ መንግስቲ ዘሎካ ሚዛን እንታዩ?
- ሎሚ ህዝቢ ንፕረሲደንት ሕቶታቱ ከቕርብ ክትዕድም ከሎኻ ሓተትቲ መልሲ ክረኽቡ ምዃኖም ዝረኸብካዮ ተስፋ ኣሎ ድዩ? ስለምንታይከ ነቲ ምኒስትሪ ዜና ከካይዶ ዝጸንሔ ስራሕ ኣቲኻዮ?
- ቅድሚ ሎሚ ብተደጋጋሚ ትሓቲቶም መልሲ ዘይተዋህቦም ሕቶታት ሎሚ እንደገና ምሕታት ንህዝቢ ጠቕሙ እንታዩ?
- ካብዚ ዘሎናዮ ከቢድ ሽግራት ንኽንወጽእ መንግስቲ ምሁራትን ክኢላታትን ክዕድምን ኮንፈረንስ ብምግባር ህሉው ኵነታት ሃገርን ህዝብን ክግምግምን ኵነታትና ክንፈልጥን መንገድና ከነዓርንከ ኣይምተገብኦንዶ ትብል?
- ብሓጺሩ እዚ ንኸዶ ዘሎና ኣገባብን መንግስቲ ብዘይ ዝኾነ ሓታትን ተቖጻጻርን ዝኸዶ ዘሎ ጕዕዞኸ ትድግፎዶ?
ንመስከረም ዘቕረብናዮም ሕቶታት ብቕንዕና ክምለሱ ከለዉ ንዅልና ንዓና ከም ህዝቢ ኮነ ነቲ መርበብ ሓበሬታ ጠቓሚ’ዩ ኢልና ስለንኣምን መልሲ ክውሃቦም ንጽበ።
ርሑስ ብዓል ልደተ (ግእዝ)


text:
ብጠቕላሊ ሓለቓ ስታፍ ሰራዊት ዝምራሕ ላዕለዋይ ወትሃደራዊ ልኡኹ ሱዳን ናብ ኢትዮጵያ በጺሑ
Radio Erena: 08 January 2018
መንግስቲ ሱዳን ምስ ኤርትራ ዘዳውባ ከባቢታት ከምዝዓጸወ ብወግዒ ድሕሪ ምፍላጡ፣ ብጠቕላሊ ሓለቓ ስታፍ ሰራዊት ዝምራሕ ላዕለዋይ ወትሃደራዊ ልኡኹ ናብ ኣዲስ ኣበባ ከምዝሰደደ ማዕከናት ዜና ካብታ ከተማ ሓቢረን።
እቲ ብሌተናት ጀነራል ዒማድ ኣል ዲን ሙስጠፋ ዓዳዊ ዝምራሕ ላዕለዋይ ወትሃደራዊ ልኡኽ ሱዳን፣ ብሰኑይ 8 ጥሪ ኣዲስ ኣበባ ድሕሪ ምእታዉ ቀዳማይ ሚኒስተር ሃይለማርያም ደሳለኝ ምስ ዝርከቦም ዝተፈላለዩ ወትሃደራውያንን ናይ ጸጥታ ሰበ ስልጣንን መንግስቲ ኢትይጵያ ብምርኻብ ብዛዕባ ህሉው ምዕባለተት ሱዳን-ግብጺ-ኤርትራ ብዝምልከት ከምዝተዘራረበ ወትሃደራውያን ምንጭታት ሓቢሮም።
ሱዳንን ኢትዮጵያን ኣብ ጸጥታ ዶባተን ብሓባር ክሰርሓ ኣብ ዝብል ጉዳይ ኣቐዲመን ስምምዕ ከምዝኸተማ ኣይርሳዕን።
ላዕለዋይ ወትሃደራዊ ልኡኽ ሱዳን ናብ ኢትዮጵያ ዘምርሕ ዘሎ፣ ፍሉይ ሓይሊ ምሊሻ ሱዳን ናብቲ ምስ ኤርትራ ዘዳውብ ከባቢታት ተዋፊርሉ ኣብ ዘሎ እዋን'ዩ።
ሱዳን ምስ ኤርትራ ዘዳውባ ከባቢታት ዝዓጸወትሉ ምኽንያት ዛጊት ወግዓዊ መግለጺ ኣይሃበትሉን።
እንተኾነ ኣብ ርእሲ'ቲ ክካየድ ዝጸንሐ ዘይሕጋዊ ንግዲ ምስግጋር ባጤራን፣ ኤርትራ ንሰራዊት ግብጺ ኣብ መሬታ ኣአንጊዳ ኣላ ብዝብል ምኽንያት ምዃኑ'ዩ ዝግለጽ።
ግብጺ፣ ኣብ ኤርትራ ንዝመደበሮም ተቓወምቲ ኢትዮጵያን ሱዳንን ሎጂስቲካዊ ደገፍ ብምብርካት፣ ኣብ ልዕሊ ኢትዮጵያን ሱዳንን ጸቕጢ ንምግባር ትሰርሕ ከምዘላ'የን እዘን ሃገራት ዝወቕሳ።
መንግስቲ ኤርትራ፣ ከም ልማዱ ብዛዕባ'ዚ ኣብ ዶብ ሱዳን ኤርትራን ተኸሲቱ ዘሎ ሓድሽ ምዕባለታት ዛጊት ዝኾነ መብርሂ ኣይሃበሉን።
===========================


text:
Published: 10 November 2017
ኣብዚ ናይዚ ዕለተ ሰንበት ንባብ ወንጌል፡ ጐይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ሂቡና ዘሎ መጠንቀቕታ ኻብዚ ናይ ግብዝነት ኣበሳ ርእስና ብንጽህና ኽንሕልው እዩ። ግብዝነት ማለት ኣምሰሉ ምዃን፡ ውሽጥኻን ደጌኻን ነንበይኑ ዀይኑ ድርብ መንነት ምሓዝ፡ ዕላማኻን ተግባርካን ዝተፈላለየ ምዃን ማለት እዩ። ጐይታና ብዛዕባ ኽብደት ናይዚ ኣበሳ ኣብቲ ናይ መጀመርታ ናይ ከረን ስብከቱ ኺምህሮ ምድላዩ፡ ንዕቱብነት ናይቲ መልእኽቱ ዜመልክተና እዩ። ኣብዚ ጥራይ ዘይኰነ ኣብ ካልእ ኣጋጣሚታትውን ደጋጊሙ ካብ ግብዝነት ኪሕለዉ ንደቀ መዛሙርቱን ነቲ ህዝብን ይዛረቦም ነበረ።
ኣብ ኣርባዕቲኡ ወንጌላት እንተ ርኢና፡ ጐይታና ብዛዕባ ዝዀነ ኻልእ ኣበሳ ኺዛረብ ከሎ፡ ከምቲ ብዛዕባ ግብዝነት ኪዛረብ ከሎ ዚዛረቦ ብርቱዕ ሃይለ-ቃል ኣይጥቀምን እዩ። ምኽንያቱ ካልእ ኵሉ ሓጢኣት፡ ግሁድ ሓጢኣት ኰይኑ እዩ ዚመጽእ። ስርቂ፡ ዝሙት፡ ቅትለት ወዘተ ጽድቂ መሲሉ ኣይመጽእን እዩ። ግብዝነት ግና ኵሉ ግዜ ጽድቂ መሲሉ እዩ ዚረአይ እምበር፡ ጕልባቡ ቀሊዑ ሓጢኣትነቱ ኣግሂዱ ፈጺሙ ኣይመጽእን እዩ። ግብዝ ሰብ ብደጊኡ ብዘይካ ጽቡቕ ዝዀነ ኽፉእ ተግባር ኣይትዕዘበሉን ኢኻ። ምኽንያቱ እቲ ኽፍኣቱ ኣብ ውሽቱ እዩ ተሓቢኡ ዚርከብ። ስለዚ ነዚ ግብዝነት እዚ እግዚኣብሄርን እቲ እግዚኣብሄር መንፈሳዊ ምስትውዓል ዝዓደሎ ሰብን ጥራይ እዮም ዜለልይዎ።
ኣብዚ ናይ ሎሚ ንባብ ወንጌል ከም ዚግባእ ተገሊጹ ኸም ዘሎ፡ ግብዝነት ማለት እቲ ንኣምላኽ ኢልካ ጥራይ ክትገብሮ ዚግብኣካ ተግባር ንሰብ ኢልካ፡ ወይ ሰብ ኪርእየልካ ኢልካ ምግባር ማለት እዩ። ክትምጽውት፡ ክትጽልይ፡ ክትጸውም ወይ ዝዀነ ኻልእ መንፈሳዊ ተግባር ክትገብር ከሎኻ፡ ንኣምላኽ ጥራሕ ከተስምርን ክትእዘዝን ኢልካ ኽትገብሮ እናተገበኣካ፡ ነቲ ምስቲ ትእዛዝ ዋላ ሓንቲ ምትሕሓዝ ዘይብሉ ሰብ ከተርእዮ ዜድልየካ ዋላ ሓንቲ ምኽንያት የልቦን። ከምኡ ኽትገብረሉ ዘይግብኣካ ምኽንያት ብዙሕ እዩ።
እቲ ቐዳማይ ምኽንያት፡ ከምኡ ኽትገብር ዝኣዘዘካ እግዚኣብሄር እምበር እቲ ሰብ ኣይኰነን። ስለዚ ነቲ ዝኣዘዘ ኣምላኽ ሓዲግካ ነቲ ዘይምልከቶ ሰብ ኪርእየልካ ኢልካ ምግባር፡ ነቲ ስልጣንን ክብርን ናይ ኣምላኽ ኣልዒልካ ንሰብ ምሃብ ማለት እዩ። እቲ ካብ ሰብ ዚርከብ ጊዝያዊ ኽብረት፡ ካብቲ ካብ ኣምላኽ ዚርከብ ዘለኣለማዊ ኽብሪ ኣብሊጹ ዚርእይ ሰብ እዩ ብግብዝነት ዚጥቓዕ። ጐይታና ነቶም ከምዚ ዝዓይነቶም ፈሪሳውያን፥ “ንስኻትኩም ካብ ሓድሕድኩም ክብረት እትቃባበሉ፡ ነታ ካብ ሓደ ኣምላኽ እትርከብ ክብረት ዘይትደልዩ፡ ከመይ ኢልኩም ክትኣምኑ ይዀነልኩም፧” ብምባል ንኸይኣምኑ ዝዓንቀፎም እንታይ ምዃኑ ገለጸሎም (ዮሃ 5፡44)። እቲ ንሰብ ምእንቲ ኺርእየልና ኢልና ኽንገብረሉ ዘይግብኣና ካልኣይ ምኽንያት ከኣ፡ ነቲ ኣዝዩ ዓብይን ዘለኣለማውን ረብሓ ኽንረኽበሉ ንኽእል ዝነበርና ተግባር ምእንቲ ግዝያውን ከንቱን ረብሓ ኽንረኽብ ክንብል ነባኽኖ ምህላውና እዩ። ነቲ ዝገበርካዮ ግብሪ ጽድቂ ሰብ ርእይዎ ኪገብረልካ ዚኽእል ዋላ ሓንቲ ነገር የብሉን። እንተ ሃበ ውዳሰ-ኸንቱ ጥራይ እዩ ዚህበካ። ናእዳ ሰብ ድማ ዋላ ሓንቲ ዚህቦ ጥቕሚ የልቦን። ስለዚ እዚ ምርጫ እዚ፡ ሰብ ኪገብሮ ዚኽእል እቲ ዝከፍአን ዓሻን ምርጫ እዩ። ነቲ ግብሪ ጽድቂ ዝፈጸምካሉ ዕላማ ሰብ ምእንቲ ኺርእየልካ ኢልካ እንት ዀይኑ፡ እቲ ዓስብኻ ካብ ሰብ ጥራይ እዩ ዚኸውን ማለት እዩ። ነቲ ምእንቲ ሰብ ኢልካ ዝገበርካዮ፡ እግዚኣብሄር ዓስቢ ዚህበሉ ዋላ ሓንቲ ምኽንያት የብሉን። እግዚኣብሄር ዓስቡ ኺህቦ ዚደልይ ኵሉ ሰብ፡ ብዝተኻእለ መጠን ሰብ ክይረኣዮ ሰናይ ዚገብረሉ መገዲ ኺጣበብ ኣለዎ። ካብ ዓይኒ ሰብ ኪሃድመሉ ዘይክእል ኵነታትን ቦታን እንተ ዀይኑ ግና ነቲ ሰናይ ተግባር ካብ ምግባር ኪበኵር ኣለዎ ማለት ኣይኰነን። ኣብ ከምዚ ዝበለ እዋን ነቲ ዚገብረሉ ዘሎ ውሽጣዊ ድርኺት ወይ ውሽጣዊ ዕላማ ጥራይ እዩ ኺጥንቀቐሉ ዚግባእ። ሰብ ነቲ ብዓይቡ ዚርእዮ ደጋዊ ተግባር ጥራይ እዩ ዚርእይ፡ እግዚኣብሄር ግና ነቲ ተግባር ጥራይ ዘይኰነ ነቲ ውሽጣዊ ድርኺትካ ከይተረፈ እዩ ኣዳቒቑ ዚምርምር። ብሰባት ጻድቕ ምእንቲ ኽትበሃል ኢልካ ዚግበር ዝኹነ ዓይነት ሰናይ ተግባር ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ፍንፉን እዩ። ንእግዚኣብሄር ምእንቲ ኸተኽብር፡ ትእዛዛቱ ምእንቲ ኽትፍጽምን ኢልካ ጥራይ ዝተገብረ ሰናይ ተግባር፡ ሰብ ይርኣዮ ኣይርኣዮ ኣብ ቅድሚ ዓይኑ ኽቡርን ሰማያዊ ዓስቢ ኺቕበል ዚበቅዕን ተግባር ኢዩ። ስለዚ ኣይ ካብ ምድርዊ ኣይ ካብ ሰማያዊ ዓስቢ ሃዲግ ምእንቲ ኸንተርፍ፡ ንዅሉ ተግባርና ሰብ ምእንቲ ክርእየልና ዘይኰነ እግዚኣብሄር ጥራይ ምእንቲ ኪኸብረሉ ክንገብሮ ይግብኣና። እግዚኣብሄር ንዝኣዘዞ ስብ ምእንቲ ኺርእየልካ ኢልካ ምግባር፡ ወርቂ ደርቢኻ ጐሃፍ ከም ምልዓል ዝቝጸር ሕሱርን ዜሕፍርን ምርጫ እዩ።
እቲ ሰብ ምእንቲ ኺርእየልና ኢልና ኽንገብረሉ ዘይግብኣና ሳልሳይ ምኽንያት ከኣ፡ ክብሪ ኣምላኽ ምስራቕን፡ ኣብ ክንዲ ኣምላኽ ብተግባርካ ንስኻ ክትምለኽ ናይ ምድላይ ሰይጣናውን ስውርን ዕላማ ስለ ዘለዎ እዩ። ብመሰረቱ ምምጽዋትን፡ ምሃምን ምጽላይን ዝኣመሰሉ መንፈሳውያን ስነ ምግባራት ንእግዚኣብሄር እነምልኸሎም ተግባራት እዮም። እዞም ንስኻ ንእግዚኣብሄር ከተምልኸሎም ዝተዋህቡኻ ተግባራት፡ ሰባት ርእዮም ንኣኻ ምእንቲ ኽንእዱኻ ኢልካ እንተ ገበርካዮም፡ ክብሪ ኣምላኽ ትሰርቕ ከም ዘሎኻ ክተስተውዕል ይግብኣካ። ሰባት ንኣምላኽ ገዲፎም ንኣኻ ኬድንቑ እንተ ጀሚሮም፡ ንርእስኻ ኣብ ቦታ ኣምላኽ ተቐሚጥካ ኣሎኻ ማለት እዩ። ንግብዝነት እግዚኣብሄር ኣዝዩ ዚጽየፈሉ ምኽንያት ከኣ ንሱ እዩ። እግዚኣብሄር ንኽብሩ ቀናእ ኣምላኽ ስለ ዝዀነ፡ ክብሩን ምስጋንኡን ንኻልእ ኣሕሊፉ ኣይህብን እዩ። ነዚ ሓቂ እዚ ነብዪ ኢሳያስ ብከምዚ ኣስፍርዎ ኣሎ፥ “ኣነ እግዚኣብሄር እየ፡ ስመይ እዚኣ እያ፡ ክብረተይ ከኣ ንኻልእ፡ ምስጋናይውን ንጽሩብ ምስልታት ኣይህብን እየ።” ደጊሙውን “ስለይ፡ እወ፡ ስለይ ኢለ ኽገብሮ እየ፡ ከመይ ኢለኸ ንስመይ ይርከስ ክሓድጎ፧ ክብረይ ከኣ ንኻልእ ኣይህብን እየ።” (ኢሳ 42፡8፣ 48፡11)። ስለዚ እቲ ንኣምላኽነቱ ዚግባእ ክብሪ ንግኡዛን ጣኦታት ኪህብዎም ከለው ኣዝዩ ይቝጥዖም ነበረ። እቲ ንውዳሴ ኸንቱ ኢሉ ግብሪ ጽድቂ ዚገብር ግና ነቲ ኽብሪ ኣምላኽ ንርእሱ ኺወስዶ ኢሉ ይገብሮ ስለ ዘሎ፡ ልክዕ ከምቲ ስፍራ ኣምላኽ ኪወስድ ኢሉ ዝተመጣጠረ ሳጥናኤል ይገብር ስለ ዘሎ’ዩ ግብዝነት ኣዝዩ ከቢድ ሓጢኣት ዝዀነ። ከምዚ ዝበለ ሓጢኣት ነቲ ጽቡቕ ዓስቢ ጥራይ ኣይኰነ ዜስእነካ፡ ብኣንጻሩ ኣዝዩ መሪርን ዘይጽወርን ፍዳ እዩ ዜሕቍፈካ። ዕድል ግቡዛት እንታይ ምዃኑ ከሎ ጐይታና፥ “ኣብ ክልተ ኺጭንድሖ፡ ዕድሉ ድማ ምስ ግቡዛት ኪገብሮ፡ ኣብኡ ኸኣ ብኽያትን ምሕርቃም ኣስናንን ኪኸውን እዩ።” በለ (ማቴ 24፡51)።
እቲ ሰብ ምእንቲ ኺርእየልና ኢልና ኽንገብረሉ ዘይግብኣና ራብዓይ ምኽንያት ከኣ፡ ነቲ እግዚኣብሄር ዝኣዘዞ ግብሪ ጽድቂ መጐልበቢ ኽፍኣት ዚገብር እኩይ ሃቐና ስለ ዝዀነ እዩ። እኩይ ግብሩ እንገብረሉ ካልእ ብዙሕ መገድታት እናሃለወስ፡ ነቲ እግዚኣብሄር ዝኣዘዞ ቅዱስ ተግባር መጐልበቢ ናይቲ ጽዩፍ ድርኺትካ ኽትገብር ምፍታን፡ ነቲ ኽፍኣትካ ብዕጽፍታት እዩ ዜዕብዮ። ከምዚ ዝኣመሰለ ኽፍኣት ካብ ንስሓ ኣዚና ርሑቕ ከም እትኸውን እዩ ዝገብረካ። ኽፉእ ዝረኣየ ሰብ “ዓገብ” ከይብለካ፡ እቲ ብደገ ዚረኣይ ዘሎ ተግባርካ ሰናይ ተግባር እዩ። ንስኻ ሕልናኻ መርሚርካ ኸይትምለስ፡ እትገብሮ ዘሎኻ ጽቡቕ ከም ዝዀነ ድሮ እቲ ዝተጠበረ ልብኻ ኣጋግዩካ እዩ። እግዚኣብሄር ብቓሉን ብመንፈሱን ከይገንሓካ ድማ፡ ባዕልኻ ንርእስኻ ዘጽደቕካ ሰብ ስለ ዝዀንካ፡ ነቲ ንኣካ ዝተዋህበ ቃል ንኻልኦት ትዕድሎ እምበር ንርእስኻ ኣይትምርምረሉን ኢኻ። ስለዚ ድማ ኢና ንግብዝነት ኣዚእና ክንፈርሆን ክንርሕቆን ዚግብኣና። ከም ፈሪሳውያን ገይሩ ቓል ጐይታና ዝሰምዐ የልቦን። እንተ ዀነ ግብዝናኦም ስለ ዝዓገቶም ፈጺሙ ኺጠቕሞም ኣይከኣለን። ስለዚ ድማ እቲ ኣብ ወንጌል ማቴዎስ ምዕራፍ 23 ዘሎ ዘይጽወር ቃል ፍርዲ ተዋህቦም።
እምበኣር እቶም “ሰዓብቲ ክርስቶስ፡ ክርስትያን ኢና” እንብል ኵላትና ካብዚ ማይ ብሑቕ እዚ ርእስና ኽንሕልው ይግብኣና እዩ። ጸሎትና፡ ምጽዋትና፡ ጾምና ይኹን ካልእ ዝዀነ ይኹን መንፈሳዊ ተግባርና፡ ብዘይካ እግዚኣብሄር ካልእ ዝዀነ ኣካል ኢርእየልና ኢልና ኸይንገብር ንጠንቀቕ። ከምቶም ርሕራሔኦም ዜውርዩ፡ ብገዛእ ልሳኖም ንገዛእ ተግባሮም ዚንእዱ፡ ከምቶም ገዛእ ኢዶም ዚስዕሙ ሰባት ኣይንኹን (ምሳ 20፡6፣ 27፡2)። እቲ እግዚኣብሄር ዚንእዶ እምበር፡ እቲ ሰብ ዚንእዶ ኣይኰነን፡ ተፈቲኑ ብዓወት ዚወጽእ (2ቈረ 10: 17,18)። ይትረፍ ብሰብ ክነኣድ ዀነ ኢልካ ኽትገብሮ፡ ካብቲ ብስውር እናገበርካዮ ከሎኻ ብወዝቢ ዝረኣየካ ሰብ ንዝመጸካ ዘይደለኻዮን ዘየድልየካን ውዳሰ እኳ ብምሉእ ልብኻ ክትነጽጎ፡ ንኣምላኽ ጥራይ ክብሪ ንምሃብ ልብኻ ክትሕልው ይግብኣካ። ካብ ከምዚ ዝበለ መርዛም ኣበሳ ምእንቲ ኽንድሕን፡ ነቲ ጐይታና፡ “ከምኡ ድማ ንስኻትኩም እተኣዘዝኩምዎ ዅሉ ምስ ገበርኩም፥ ንሕና ዘይንጠቅም ባሮት ኢና፡ እቲ ኽንገብሮ ዚግብኣና ኢና ዝገበርና፡ በሉ።” ኢሉ ዝመዓደና ዓዲ ዜእትው ቃል ከነስተውዕሎን ክንጥቀመሉን ይግብኣና። ብዘይ ከምዚ ዝበለ ኣተሓሳስባ፡ ነዚ ግብዝነት ዚብልዎ ሰራም ኣበሳ ከነምልጠሉ ኣይከኣልን እዩ።
ብጸጋ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስን ፍቕሪ ኣምላኽን ሕብረት መንፈስ ቅዱስን ምስ ኩላትና ይኹን።
ኦርቶዶክሳዊት ቤተ ክርስቲያን ተዋህዶ ኤርትራ መንበረ ጵጵስና ሰሜን ኣሜሪካ


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
እንቋዕ ናብ ብርሃነ ልደቱ ኣብጽሓና!
“ ብርሃን ሓቂ ናብ ዓለም መጽአ . . .” (ዮሓ. 1፡9)
‘ብርሃን’፦ ዝተባህለ እቲ ብዕለተ እሑድ ዝተፈጥረ ብርሃን (ዘፍ. 1፡2)፣ ወይ’ውን ካብዚ ናይ ዕለተ ሰንበት ብርሃን ተቐቢአን ብዕለተ ረቡዕ ናይ ዝተፈጥራ ፀሐይ፡ ወርኅን ከዋክብትን ኣይኮነን። እቲ ገባሬ ብርሃናት ከምኡ’ውን እቲ ንልቢ ኵሉ ሰብ ዜብርህን ፍልጠት ዚህብን ናብዚ ዓለም ዝመጸ ብርሃነ ጽድቅ ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ እዩ። (ዮሓ. 1፡9፤ ያዕ. 1፡17) ጐይታ’ውን ብኣምላካዊ ቃሉ “አነ ውእቱ ብርሃኑ ለዓለም/ኣነ ንዓለም ብርሃኑ እየ” (ዮሓ. 8፡12 ፤ 9፡5) ኢሉ እዩ። ሓዋርያ ዮሓንስ ከኣ “እግዚአብሔር ብርሃን እዩ፡ ኣብኡ ከኣ ጸልማት ዝብልዎ ከቶ የልቦን” (1ይ ዮሓ. 1፡5) ከምዝብል ብርሃን፡ እግዚአብሔር እዩ። ብባህርየ መለኮቱ ሓደ እኳ ከቶ ዘይረኣዮ ክርእዮ ውን ዘይክእል፡ ፍጹም ዘይጠፍእ ብርሃን ዘለዎ እዩ።(1ይ ጢሞ. 6፡16)።
ፈጣሬ ብርሃናት እግዚአብሔር፡ ንሰብ ብመልክዑን ብኣምሳሉን ፈጢሩ ኣብ ገነት ኣንበሮ። (ዘፍ. 1፡27) ቀዳማይ ሰብ ኣዳም ከኣ ብብርሃናዊ ሕይወት ይመላላስ ነበረ። እንተኾነ እዚ ብርሃናዊ ሕይወት ካብ ሾብዓተ ዓመት ክኃልፍ ኣይከኣለን። ኣዳምን ሔዋንን ቓል ሰይጣን ሰሚዖም ብርሃን ዝኾነ ትእዛዝ ፈጣሪኦም ብምፍራሶም (መዝ. 119፡105) መርገመ ሥጋን መርገመ ነፍስን፡ ሞተ ሥጋን ሞተ ነፍስን ተፈሪድዎም፣ እግዚአብሔር ካብ ዝኣክል ጐይታ፡ ገነት ካብ ዝመስል ቦታ ተሰጒጎም ወፅኡ። ነቲ ዝተዋህቦም ናይ ጸጋ ብርሃኖም’ውን ኣጸልመትዎ።
ነዚ ክገልጽ እንከሎ “ሰብሲ ክዳን ብርሃን ዝለበሰ ክነሱ ሰብነቱ ኣዕረቐ፡ ናይ ቆርበት ክዳን ኸኣ ተኸድነ” ድኅሪ ምባል “ኦ ኣዳም ፍርዲ ዘምጻእካልናስ እንታይ ጌርናካ ኢና፧ . . . ኦ ሔዋን እንታይ ገበርናኪ፧ ብኣርኣያ ሰማያውያን ክንዲ እንነብርሲ እንሆ ብብዝኂ ኃጢኣት ሥጋና ጸለመ” ከምዝበለ ቅዱስ ኣትናቴዎስ። (ቅዳሴ ኣትናቴዎስ ቍ.26-29)
ካብ ኣዳምን ሔዋንን ጀሚሩ ንኃሙሽተ ሽሕን ኃሙሽተ ሚእትን ዓመት ከኣ ኵሉ ሰብ ንጸልማት ኃጢኣት ክስዕር ዘይክእል ማኅደር ጸልማት ኮይኑ ኣብ ጸልማት ሕይወትን መግዛእቲ ሞትን ነበረ። (ሮሜ 5፡14) እንተኾነ ግና ኣዳምን ደቁን ኣብ ጸልማት ሕይወት ወዲቖም ንኸይተርፉ መፍቀሬ ሰብ እግዚአብሔር፡ ፍጹም ሰብ ኮይኑ ከምዘድኅኖም ኣተስፈዎም።
በዚ ተስፋ’ዚ ኸኣ ቀዳሞት አበውን፡ ሀብተ ትንቢት ዝተዋህቦም ቅዱሳን ነቢያትን ብመንፈስ ቅዱስ እናተመርሑ፡ “ፈኑ ብርሃነከ ወጽድቀከ/ብርሃንካን ጽድቅኻን ልኣክ” (መዝ. 43፡3) ማለት ካብ ብርሃን ዝተረኽበ ብርሃን እግዚአብሔር ወልድ “ተገለጽ፡ ውረድ፡ ተወለድ” እናበሉ ብተስፋ ይጽበዩ ነበሩ። እንሆ ድማ ነታ ኣብ ጸልማት ኃጢኣትን ጽላሎት ሞት ክሕደትን ዝነበረት ዓለም ንምብራህ ኣካላዊ ቃል እግዚአብሔር ወልድ ኢየሱስ ክርስቶስ ብርሃን ዓለም ንምዃን ፍጹም ሰብ ኮይኑ ከምዝውለድ፡ በመንፈሰ ትንቢት ንዝረኃቐ ኣቕሪቡ፡ ንዝረቐቐ ኣጕሊሑ ኣርኣዮም።
ስለዚ ድማ በዓል ነቢይ ኢሳይያስ፦ ‘ሕዝብ ዘይነብር ውስተ ጽልመት ወጽላሎተ ሞት ብርሃን ዓቢይ ሠረቀ ላዕሌሆሙ/ እቲ ኣብ ጸልማት ዝነብር ሕዝቢ ዓቢይ ብርሃን ረኣየ፣ ነቶም ኣብ ጸልማት ምድሪ ሞት ዝነብሩ ድማ ብርሃን ወፀሎም’ በሉ።። (ኢሳ. 9፡2)
ብርሃን ቤተ ክርስቲያን ቅዱስ ጳውሎስ፣ ‘ወአመ በጽሐ ጊዜሁ ፈነወ እግዚአብሔር ወልዶ ወተወልደ እም ብእሲት/ ጊዜኡ ምስ በጽሐ ድማ እግዚአብሔር ንወዱ ለኣኾ’ሞ ካብ ድንግል ማርያም ተወልደ’ (ገላ. ፬፡፬/4፡4) ኢሉ ከምዝመስከሮ ካብታ “ካልአይቲ ሰማይ” ዝተሰምየት እመ ብርሃን ቅድስት ድንግል ማርያም ካብ ሥጋኣ ሥጋ፡ ካብ ነፍሳ ነፍስ ወሲዱ፡ ንዅሉ ሰብ ዘብርህ “ፀሐየ ጽድቅ” ጐይታ ተወልደ። ብልደቱ ኸኣ ጸልማት ተሳዒሩ ብርሃን ደቂ ኣዳም ተመልሰ።
ነዚ ዝረኣዩ ቅዱሳን መላእኽቲ ብታሕጓስ “ስብሐት ለእግዚአብሔር በሰማያት ወሰላም በምድር ሥምረቱ ለሰብእ/ ክብሪ (ምስጋና) ንእግዚአብሔር ኣብ ሰማያት፡ ኣብ ምድሪ’ውን ሰላም ይኹን፡ ኣብ መንጎ’ቶም ሥምረት ኣምላኽ ዘለዎም’ እናበሉ ከመስግኑ ከለዉ፡ ጓሶት ውን ንብርሃን ክርስቶስ ርእዮም ኣመስገኑን ንሕዝቢ መስከሩን። (ሉቃ. 2፡13-20)
“ኦ ኢየሩሳሌም ብርሃንኪ ወፂኡ፡ ክብሪ እግዚአብሔር ከኣ ወፂኡልኪ እዩ እሞ ተንሢኢ ብርሃን ኩኒ። . . . ኣሕዛብ ናብ ብርሃንኪ፡ ነገሥታት ከኣ ናብ ጸዳልኪ ክመጹ እዮም።’ (ኢሳ. 60፡1-3) ዝብል ትንቢት ከምዘሎ ድማ ብኮከብ እናተመርሑ ብወገን ምሥራቕ ዝመጽኡ ሰብአ ሰገል ንኣምላኽነቱ ዝግባእ ሰጊዶም ወርቂ፡ ዕጣንን ከርቤን ገጸ በረኸት ሃብዎ። ካብ እግዚአብሔር ርሒቖም ኣብ ጸልማት ኃጢኣት ዝነበሩ ሕዝብን ኣብ ኣምልኾ ጣዖት ክሕደት ዝነበሩ ኣሕዛብን ብርሃን ክርስቶስ ንምርኣይ በቕዑ።
ስለዚ ካብ ልደቱ ንደኃር ብርሃንና ተመሊሱ፡ ደቂ ብርሃንን ደቂ መዓልትን ኴንና ኣብ ብርሃን ክንነብር ጸጋ ተዋሂብና እዩ። ነዚ ክገልጽ ከሎ ሓዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ፡ “ ኀለፈት ሌሊት ወመጽአት መዓልት ወንግድፍ እምላዕሌነ ምግባረ ጽልመት ወንልበስ ወልታ ዘብርሃን/ ለይቲ ኃሊፋ መዓልቲ መጸት። ስለዚ ሥራሕ ጸልማት ካባና ኣርሒቕና ኣፅዋር ብርሃን ንልበስ” (ሮሜ 13፡11) ከምኡ’ውን “እስመ ኵልክሙ ውሉደ ብርሃን አንትሙ ወውሉደ መዓልት ወኢኮንክሙ ውሉደ ጽልመት። ወኢንኑም እንከ ከመ እልኩ አላ ንንቃሕ በሕሊናነ ወንትጋህ ወንጠበብ።/ ንስኻትኩምሲ ደቂ ብርሃንን ደቂ መዓልትን ኢኹም እምበር ደቂ ለይትን ደቂ ጸልማትን ኣይኮንኩምን። እምበኣርከስ ከምተን ዝደቀሳ (ኃሙሽተ ዓያሹ ደናግል) ኣይንደቅስ። እንታይ ደኣ ብሕሊናና ንንቃሕን ነስተውዕልን።” ብምባል የዘኻክረና። (1ይ ተሰ. 5፡5-6 ፣ ኤፌ. 5፡10)
እምበኣር ሎሚ ካባና ዝድለ ነዚ ብልደቱ ዝተመልሰልና ብርሃን ምብራህ፡ ምዕቃብን ደጊም ንከይጽልምት ምጥንቃቕን እዩ። ነዚ ኸኣ “እቲ ዚስዕበኒ ብርሃን ሕይወት ክረኽብ እምበር፡ ብጸልማት ኣይክኸይድን እዩ።” (ዮሐ. 8፡12) ዝበለ ብርሃነ ዓለም ፈጣሪና ብፍጹም ልብና፡ ኃይልናን ብምስዓብ፡ ካብ ተኽሊ ሕይወትና ፍረ ብርሃን ሠናይ ግብሪ ክንፈሪ ይግባእ። (ኤፌ. 5፡8)
ቅድስት ቤተ ክርስቲያንና’ውን በዚ “ንዅሉ ሰብ ዘብርህ ብርሃን ሓቂ ናብ ዓለም ዝመጸሉ” በዓል ልደት ምኽንያት ገይራ፦ ንእግርና መብራህቲ ንመንገድና ውን ብርሃን ዝኾነ ቓል እግዚአብሔር (መዝ. 119፡105) እናፈጸምና፡ መባርህትና ብሩህ ኮይኑ (ሉቃ. 12፡35) ኣሰር እቶም “አንትሙ ውእቱ ብርሃኑ ለዓለም/ ንስኻትኩም ብርሃን ዓለም ኢኹም . . .” (ማቴ. 5፡14) ዝተባህሉ ቅዱሳን ኣቦታት ክንስዕብ ትምዕደና።
ነዚ ንምፍጻም ጸጋኡ የብዝኃልና! እመ ብርሃን ቅድስት ድንግል ማርያም ብጸሎታን ኣማላድነታን፡ ቅዱሳን ድማ ብተራዳእነቶም ኣይፈለዩና! ኣሜን።
ወስብሐት ለእግዚአብሔር!


text:
ካልኣይን መዛዘምን
ኣብ ዝሓለፈ ሕታም ፋብሪካ ቢራ ራያ ካብ 1000 ክሳብ ልዕሊ 100 ሽሕ ብር መሃያ ዝኽፈሎም 800 ቀወምትን ጊዝያወትን ሰራሕተኛታት ከምዘለዉዎ ርእይና። ብተዘዋዋሪ መንገዲ ድማ ን10 ሽሕ ሰራሕተኛታት ዕድል ስራሕ ብምፍጣር ኣብ ዕብየት ሃገርና ብፅሒቱ እናተዋፅአ ከምዝርከብ ዳህሲስና ነይርና። ከምኡ እውን እቲ ዝውገድ ማይ እናፃረየ 22 ሄክታር መሬት ብመስኖ ብምልማዕ ን80 ሓረስቶት ዝረብሕ ዘሎ ኮይኑ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ብሰንኪ ዘጋጠመ ድርቂ ፀገም ቀለብ እንስሳት ንምፍታሕ 20 ሚልዮን ብር ዝግመት ግለት ቢራ ብነፃ ንሓረስቶት ብምክፍፋል ሃገራዊ ግቡኡ ከም ዝተዋፅአ ገሊፅና ኢና። መቐፀልትኡ ከምዝስዕብ ተዋዲዱ ኣሎ።
ብብርኪ ክልል ነቲ ዘጋጠመ ሓደጋ ድርቂ ንምዕጋት ኣብ ዝገበሮ ርብርብ ተጠቀምቲ ተረፈ ምህርቲ ፋብሪካ ቢራ ራያ ካብ ዝኾኑ ወገናት መንእሰይ ዲማ ኣማረ ሓደ እዩ። እዚ መንእሰይ ኣብ ከተማ ማይጨው ብደኣንት ተወዲቦም ፀባ ላሕሚ ካብ ዘተኣታተው ወገናት ሓደ ኮይኑ “ከም ዱርቃ፣ ፍሩስካ፣ ፋጉለ (ግለት ኣቾሎኒ)ን ሞላሰስ (ሓተላ ቃንጫ ሽኮር ኣገዳ)ን ዝኣመሰሉ ቀለብ እንስሳት ዋጋኦም ሰማይ ኣብ ዝተቖለለሉ ፋብሪካ ራያ ቢራ ብነፃ ንሓረስቶት ኣከፋፊሉ እዩ። እዚ እውን ኣብ ርእሲ ካሊእ ወፃኢታት ካብ 400 ናብ 650 ብር ዋጋ ዝወሰኸ ፍሩስካ፣ ካብ 500 ናብ 810 ብር ዝወሰኸ ፋጉሎ፣ ካብ 400 ናብ 625 ብር ዝዓበየ ምጥን ቀለብ እንስሳት ንምግዛእ ኣብ ዝተፀገምናሉ እዋን ፋብሪካ ቢራ ራያ ኣብ ፀገምና በፂሑ ተዋሓሱና እዩ፤” ክብል መንእሰይ ዲማ ይገልፅ።
እቲ ካብ ዝትከል ካልኣይ ዓመት ዘቑፀረ ግዙፍ ፋብሪካ ቢራ ራያ ገና ወፃኢታቱ እንተይሸፈነ ካብዚ ዝተገለፀ ሓገዝ ብተወሳኺ ንሆስፒታላት፣ ኣብያተ ትምህርትን ኣረጋውያንን ብድምሩ 40 ሚልዮን ብር ሓገዝ ገይሩ እዩ። ኣብ ዝሓለፈ ክረምቲ ብሓይልታት ትምክሕቲ ኣቢሉ ኣብ ልዕሊ ተጋሩ ብዝበፅሐ ዘርኣዊ መጥቃዕቲ ምኽንያት ካብ መረበቶም ንዝተመዛበሉ ወገናት ንምብርትታዕ ድማ ሓደ ሚልዮን ብር ኣወፍዩ ኣሎ። ካብዚ ሓሊፉ 500 ተጋሩ ዝርከበአን 800 ዝተፀገማ ተምሃሮ ደቂ ኣንስትዮ ካልኣይ ብርኪ ቤት ትምህርቲ ንመሰረታዊ ድሌታተን ዘማልእ ሸውዓተ ነጥቢ ክልተ ሚልዮን ብር ብምምዳብ ካብ ታሽዓይ ክሳብ 12 ክፍሊ እናምሃረ ከምዝርከብ ኣካያዲ ስራሕ ኮሮፓሬት ርክባት እቲ ፋብሪካ ኣይተ ትካቦ ገብረስላሴ ይገልፁ።
ፋብሪካ ቢራ ራያ ኣብ ማይጨው ዝተተኸለሉ ቀንዲ ምኽንያት እታ ከተማ ካብ ዘለዋ ፅሩይ ማይን ንግዳዊ ምንቅስቓስን ብምብጋስ ነታ ከተማ ንምዕባይ እዩ። ካብዚ ሓሊፉ እቲ ፋብሪካ ካልኦት ትካላት ጥርሙዝ፣ ባሊቃ (ቆርኪ)ን ካሳን ዝበሉ ኢንቨስትመንታት ዝስሕብ እዩ። እዚ ድማ እቲ ፋብሪካ በይኑ ኣብ ዓመት 290 ሚልዮን ብር ግብሪ ኣታዊ ብምግባር ኣብ ሕድሕድ ከባብታት ክልልና ይኹን ሃገርና ንዝካየዱ መሰረተ ልምዓታት ዘጠናኽር ምዃኑ፣ ካልኦት ፍልፍል እቶትን ዕድል ስራሕን ዝፈጥሩ ፋብሪካታት እንትትከሉ ድማ ልምዓትና ክሳብ ክንደየናይ ከም ዘቀላጠፍ ርዱእ እዩ።
ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ህወሓት ከተማ ማይጨው ኣይተ ኤልያስ ኪሮስ፣ ፋብሪካ ራያ ቢራ፣ ፋብሪካ ችፑድ፣ ሃይላንድን ዩኒቨርስቲ ራያን ኣብታ ከተማ ምስ ተተኸሉ ንግዳዊ ምንቅስቓስ እታ ከተማ ክነቓቓሕ ሓጊዙ ኣሎ። ናይዚ ሓደ መረኣዪ እውን ብዕንፀይቲ ዝተሰርሑ ድግዲጋ ዝነበሩ ገዛውቲ ባዕሉ እቲ ሕብረተሰብ እናፍረሰ ንነበርቲ ምችዋት ንክኾኑ ህንፃታት ይስራሕ ከም ዘሎ የረድኡ።
ፋብሪካ ቢራ ራያ ዝጥቀሞ እታዎት ካብ ውሽጢ ዓዲ ንምሽፋን እውን ምስ ዩኒቨርስቲ መቐለ ተሓባቢሩ ምርምር የካይድ ኣሎ። ተመራማሪት ዝራእቲ ዩኒቨርስቲ መቐለ ፕሮፌሰር ፎትየን ኣባይ እቲ ፋብሪካ ካብ ዝጥቀሞ 91 ሽሕን 739 ቶን ቡቕሊ እቲ 68 ምኢታዊ ካብ ወፃኢ ዓዲ ኣታዊ ዝገብሮ ብምዃኑ እዚ ካብ ፍርያት ውሽጢ ዓዲ ብምሽፋን እቲ ፋብሪካ ብሚልዮናት ዝግመት ሸርፊ ወፃኢ ዘድሕነሉ ኩነታት ክፍጠር እዩ። እዚ ድማ ፍርያት ሓረስቶት ምስ ኢንዳስትሪ ብምትእስሳር ቀዋሚ ዕዳጋ ስለ ዝፈጥረሎም ዝተጠናኸረ ምርምር ይካየድ ኣሎ። ዛጊድ እውን ካብቶም 44 ምሩፃት ዓሌት ስገም ሰለስተ ዝተሓረዩ ዝራእቲ ብሓረስቶት ወረዳ መኾኒ ጣብያ ዓይባ ተፈቲኖም ካብ ሄክታር 42 ኩንታል ምህርቲ ተረኪብዎም እዩ። እዚ ካብ ሄክታር ዝርከብ ምህርቲ ናብ 52 ኩንታል ንምዕባይ እቲ ፍርያት ንቢራ ንክውዕልን ብቤተ ፈተነ ንክረጋገፅን ድማ ትኹረት ተዋሂቡ ይስራሓሉ ኣሎ። ነዚ እውን እዩ መሰረት ዕብየት ከተማታት ኣመልኪቱ “ከተማታት ዝዓብያ ምግብን መስተን ብምሻጥ ዘይኮነስ ከተማን ገፀርን እናተኣሳሰርካ ኣብታ ከተማ ብዝፍጠር ዕድል ስራሕ እዩ” ክብል ህያው ክቡር መራሒና ተጋዳላይ መለስ ዜናዊ ዝገለፆ።
እወ፤ ፋብሪካ ቢራ ራያ ኣብ ዕብየት ከተማ ማይጨው ጥራሕ ዘይኮነስ ኣብ ካልኦት ከተማታት ንዝርከቡ ወገናት እውን ዘርፈ ብዙሕ ግልጋሎት እናሃበ እዩ። እዚ ፋብሪካ ምስቲ ምህርቱ ብዕፅፊ ንምውሳኽ ስራሕቲ ምስፍሕፋሕ ዘካይድ ዘሎ ምዃኑ እዚ ድማ ተወሳኺ ዕድል ስለ ዝኾነ ካብቲ ቅድም ኢሉ ዝፈጠሮ ዕድል ስራሕን ሓገዝን ተበጊስና ዋሕስ ብዙሓት ኢልናዮ ኣለና።


text:
ብተግባር ኣለና ንበል እንተሃሊና፡-
ህይወት ዘለዎ ፈለኽለኽ ክብል ክዛረብ
ካብ ሕማሙ ክፍወስ ብተግባር ክረባረብ
ይወናጨፍ ኣብ ባሕሪ ብሃገራዊት መርከብ
በረኻ ወጺኡ ይዘቲ ኣብ ጽላል ገረብ
ብብልሓት ብቃልሲ ይስገሮ ንሩባ መረብ።
ኣለኹ ይብል ህልውናኡ ብተግባር የረጋግጽ
ሓባራዊ መንፈስ ኣንጊሱ ሃሪሙ ንቕጽጽ
ብንቅሓት ጻህዩ ንፖለቲካዊ ድሕረት ምስ በለጽ
ህይወቱ ክኸፍል ኣዳልዩ ንህዝባዊ ቀረጽ
ይኹን ብእምነቱ ዘይዋገ ተባዕ ብዓል ሓቦ ቀበጽ።
እስከ ክኒዮ ክሲ ምውንጅጃል ኣለኹ ይበል
ቅኑዕ ርእይቶ ይሃብ፡ ዝሓሸ ርእይቶ ይቀበል
ሕሜታ ካብ ዘመሓድር ንሓድነት ደው ይበል
እንተሃልዩ ይሃሉ ካብዘይ ምህላው ይገላገል።
እወ እንተሃልዩ ኣብ’ቲ መስርዕ ቃልሲ
ንጹር ራእይ ዝወነነ ኣንፈት ህዝባዊ ደሞክራሲ
ብስቓይ ህዝቡ ዝግደስ መንገዲ ዓወት ሃንዳሲ
ውዲት ካብ ዝኣልም ሓበሬታ ክሃድን ካብ ዘምሲ
ይንቃሕ ይወደብ ይፍጠር ቀላሲ
ኣማቲ ተግባሪ ደኣምበር ኣይኹን ከሳሲ ኣፍራሲ።
ዓመት እናጸብጸብካ ዕድሜኻ ምቑጻር
ኣልቦ ፍረ ኣልቦ ሕብረት ምኽብባር
ውድበይ ውድብካ ኣልቦ ስነ-ሓሳብ ምውድዳር
ገዛ ዘየእቱ ሜዳ ተበለጽቲ ዝተዃነይ ግንባር
ይኣክል ናይ ርእይቶ ሓድነት ዘይብሉ ብኣካል ምንባር።
20 ዓመት ኣካላዊ ሓድነት ኣልቦ ናይ እምነት ሓድነት
ናይ ሕሜታ ፖለቲካ ዝፈለለ ካብ ግልጽነት
ዝተተዐ ብበለጽ፡ ብጽበት፡ ብኣነነት
ድኹዒ ዝገበረ ንናይ ህዝቢ ፖለቲካዊ ግርህነት
ከይተበገሰ ይጭርሕ ህዝባውነት ሃገርነት
ኣብ ባይታ ግን ዘየርኢ ከም ኣብነት።
ስለዚ እንተሃሊና ብሓቂ ለውጢ እንተደሊና
ካብ ኣካላዊ ሓድነት ንገላገል፡ ይነጸር ራእይና
ሓሶት ሕሜታ ፖለቲካዊ ቅንጸላ ወጊድ ኢልና
ክኒዮ ኣፍ ብተግባር ኣብ መትከልና ጸኒዕና
ማሕበራዊ መሰረትና ኣነጺርና ሓይሊ ሓሳብ ኣቐዲምና
ሓባራዊ ስምምዓት ኣኽቢርና ብተወፋይነት ወፊርና
ካብ ህልዋት ዘይህልዋት ምዃን ድሒና
ብተግባር ኣለና ንበል እንተሃሊና።
ካብ ዛራ ማና
ብሓልዮት ደሞክራስያዊ ግንባር ሓድነት ኤርትራ ዝፍኖ፡ ድምጺ ሰላምን ደሞክራስን ኤርትራ፡ 29-11-2017


text:
ሕፍረቱ ዝቐልዐ ተቖጻጻሪ ጉጅለ ሶማልን ኤርትራን
ቅድሚ ናብ’ቲ ብጎይቶት ህዝቢ ዓለም ፡ ንሓደ ተማእዚዙ ዘይከይድ ህዝቢ: ስርዓት: ሃገር፡ ንኽብተን ፡ ንኽዝረግ ፡ ነቶም ምርቓ ዝዀኑ ሕብርታት ናይ’ቲ ህዝቢ ናብ መርገም ቀይሮም ሃይማኖት : ቀቢላ : ኣውራጃ ፡ ቢሄር ወዘተ ኣብ ትሕተ-ሃገራዊ ኣተሓሳስባ ከምዝጠማመትን ዝተፋነንን ጌርካ ንምምብርካኹ ዝተፈብረኸ ትእዛዝ። ልእኽቲ ወያነ ድማ ብጻብዕ ዝቑጸሩ ከድዓት ደቂ ሃገር ዓሲባ ፡ ብቐጥታ ምስ’ቲ ጉጅለ ዀይና ዝተተምየነ ዝምቡዕ ሰነድ ሓደ-ኽልተ ምባለይ ፡ ብዛዕባ’ቶም ናይ’ቶም ኣገልገልቲ ከደምቲ ቁርብ ወስ ከብል።
እዚ ንዓለምና መንድዓት ኰይንዋ ዘሎ “ኣህጉራዊ ስርዓት”፡ ወግሐ-ጸብሐ፡ ብሽም ውድብ ሕቡራት ሃገራት፡ ኣብ ልዕሊ ሓያሎይ ሓላላት ሃገራትን ፡ ንጹሃት ህዝብታትን ፡ ዘይሕጋዊ ዓመጽን ቓጻን ኢዩ ዘካይድ ዘሎ። ሕልና ዘይብሎም ዘይመንግስታውያን ማሕበራት (NGO): "ተሓለቕቲ ሰብኣዊ መሰል" ኢና እናበሉ ሰብኣዊን ሃገራዊ መሰልን ንምግፋፍ ዓይኒ ዘይሓስዩ፡ ንረብሐኦምን ጣዕሞምን እምበር ንውጹዕ ዘይሓልዩ ሃርጋፋት ፡ ምእንቲ ስርሖም ከየቋርጾም ፡ ድራር-ዕለቶም ክይጐድሎም: ሃገራትን ህዝብታትን ንምብትታን ዘስደምም ጽሑፋትን ጸብጻባትን እናዀመሩ ከጣቑሱ ሰለም ከየበሉ ይሓድሩ ኣለዉ። ከም በዓል ዲኔሽ ማህታኒ ዝኣምሰሉ እሞ ኸኣ፡ ሕፋረቶም ቀሊዖም ፡ ብስም ውድብ ሕቡራት ሃገራት ፡ ድሕነት ኤርትራ ብሓደ ሸያጥ ሃገር ዝዀነ ኤርትራዊ ክረጋገጽ ጻውዒት እናቕረቡ ፡ ኢድ ምስ ፈንጂ እዮም ተታሒዞም። እቲ ዘስደምም ግን እዚ ንዓለም ሰለሎ ኣእትዩላ ዘሎ “ኣህጉራዊ ስርዓት” ገበጣ ክጻወት ከም ዝተሳዕረ ሰብ : “ካብ ሓላፍነቱ ወሪዱ” ኢሉ ሓሊፍዎ ጥራይ ዘይኰነ፡ ነቲ ንሱን መሰልቱን ፡ ወያነን ከድዓትን ዘዳለዉዎ : ሕሰም ህዝቢ ኤርትራ ዕላማ ዝገበረ ሰነድ፡ ዓይኒ ሕፍረት ዘይብሉ፡ ንቤት ምኽሪ ጸጥታ ሕቡራት መንግስታት ዝቐረበ ጸብጻብ ኢሉ ዘርጊሕዎ። ከም ንቡር ፡ ገበነኛ ንምስክር ኣይበቅዕን ኢዩ። ንሱ ዘዳለዎ ጸብጻብ’ውን ዉዱቕ ክኸውን ምተገብኦ። እንተዀነ ልኣኽቲ ዝለኣኽዎ ክገብር ጥራይ ስለ ዝተኸሽሐ እንሆ እቲ ዘይረብሕ ጸብጻቡ ብዘይ ዓይኒ-ሕፍረት ዘርጊሐሞ።
ትሕዝቶ “ጸብጻብ” ተቘጻጻሪ ጉጅለ ሶማልን ኤርትራን ምስ ረአኻ ፡ በቶም ንራህዋ ፣ ሰላም፣ ፍትሒ ፣ ዲሞክራሲን ፣ ሰብኣዊ-መሰልን፤ ህዝቢ ቅንጣብ እኳ ትኹን ኣበርክቶ ዘይገበሩ ነዞም ክብርታት እዚኣቶም ከም ዝሕለቑ ያኢ፡ የእዛን ሰማዒ ብዘጽምም፡ የዒንቲ መንበቢ ብዘንቁር፡ ኣእምሮ ወዲ ሰብ ብዘደንቁር ሓሶት ኣሰንዮም ከም’ዚ ዝኣመሰለ ናይ ኣቃጫጭ ሰነድ ክቐርብ ምርኣይ ፡ “እምም” ኢልካ ፡ ንግዜን ንኣህጉራዊ ንቕሓት ደቂ ሰብን ካብ ምሕዳግ ዝምረጽ ምርጫ የለን።
ጸብጻብ ተቘጻጻሪ ጉጅለ ሶማልን ኤርትራን፡
- “ኣብ’ዚ ነዚ ጸብጻብ’ዚ ዝሽፍኖ እዋን፡ መንግስቲ ኤርትራ ፡ ኣብ ሶማል ወትሃደራዊ ምትእትታው ይፍጽም ምህላዉ ዝእምት ዝዀነ ይኹን መርትዖ የብልናን! ዝዀነ ጭቡጥን ዘየማትእን ሓበሬታን’ውን ኣይረከብናን! እንተዀነ ፡ ብተዘዋዋሪ መንገዲ ፡ ኢድ ናይ ምእታው ተኽእሎ የብሉን ኣይንብልን ኢና።”
- “መንግስቲ ኤርትራ ፡ ንሰለስተ ናይ ደቡብ ሱዳን ዕጡቓት ሓይልታት፡ ብሄርኩለስ ሲ-130 ዝዓይነተ ነፋሪት ኣጽዋር ኣብ ኣርባዕተ ኣጋጣሚታት ሂቡ። ንናይ ሪኽ ማሻር ፣ ናይ ጆርጅ ኣቶር ደንግን፣ ናይ ደይቭድ ያው ያውን ሓይልታት ሓጊዙ። ኣብ ዝተፈላለየ ግዜ ወትሃደራውን ሎጀስቲካውን ሓገዝ ጌሩ። መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ግን ዝዀነ መርትዖ ኣይሃበናን። ነዚ ኽሲ’ዚ ዝድግፍ ሓበሬታ ግን ክንረክብ ኣይከኣልናን።”
“ነዚ ክትግዕታዶ ትርህጻ” እዩ ነገሩ። ገዓት ዘይኰነስ ፡ ዝጨነወን ፡ ዝበስነወን ብሒቝ ከቕርብ ኢዩ ሃቂኑ እንተበልና’ውን ኣየጋነናን። እወ ፡ እቲ ትሕዝቶ ናይ’ቲ ጸብጻብ ፡ ብኸም’ዚ ዝጠቐስናዮ ዝኣመሰለ ሃየ ተለየ ዝመልአ ፡ 116 ገጻት ዝወደአ ጉሓፍ‘ዩ። እዚ ግን ፡ ኣብ’ዚ መዋእል እዚ ዘገርም ኣይኰነን። እቶም ሰብ እኩይ ዕላማ ኣብ ዕላምኦም ይምርሹ ኣለዉ። ህዝብታት ሊብያ ፡ ሶማል: ዒራቕ : ሶርያ ወዘተ ከም’ቲ ናይ ንዮኮን ትልሚ ወሪድዎም ዘሎ መዓት ፡ ካብ ዝዀነ ሕልና ዘለዎ ፍጡር ዝተኸወለ ኣይኰነን። ኣብ’ዚ ዝወርድ ዘሎ መዓት፡ (ምብትታን ናይ ሃገራትን ህዝብታት) ግን ናይ ታሪኽ ተሓተቲ ኣለዉ። እዚኣቶም ቀድም-ቀዳድም እቶም መሃንድሳት ናይ’ዚ እኩይ ዕላማ እቶም ሰብ ፍሉይ ረብሓ እዮም። ካልኣይ እቶም ባዕዳውያን ፡ ኣገልገልቲ ናይ’ዞም ሰብ ፍሉይ ረብሓ እዮም። ብሳልሳይ ደረጃ ግንከ እቶም ታሪኽ ይቕረ ዘይብሎም ፡ እቶም ሸየጥቲ ሃገራዊ ረብሓን መሕጐል ሕብረተሰቦምን እዮም።
ከም’ቲ ታሪኽ ዝነግረና ፡ ሆላንዳውያን ብ1947 (ደሕሪ ካልኣይ ኲናት ዓለም) ካብ ቤት ማእሰርቲ ምስ ተመልሱ፡ እቲ ዝበርትዐ ብድሆ ዝዀኖም፡ ነቶም ከዳዓት ደቂ ሃገር ይቕረ ምባል እዩ ኔሩ። ብዛዕባ ከምዚኦም ዝበሉ ከደዓት ገለ ምባል ድማ ባህርያዊ ይኸውን። ቅድምን ልዕሊ ኹሉን ፡ ቀዳሞት ኣንድነታውያን ብዝኣበስዎን ጠፊኡ ዝነበረ መሰል ንምምላስን ንምሕዋይን ህዝቢ ኤርትራ ፡ ሃገሩ ዘፍቅር ዳርጋ ስለ ዘየለ ዝከፈሎ ረዚን ዋጋ ፡ ኣብ ዓለም መዳርግቲ የብሉን እንተበልና ምግናን ኣይኰነን።
ስለ ዝዀነ ፡ በጀካ በጻብዕ ዝቑጸሩ ዝነደዩ ሓደስቲ ኣንድነታውያን፡ ማለት እቶም ብሕዱር ሕማም ህርፋነ-መዝነት ዝተለኽፉ ፡ “ጀነራል ኔረ” : “ናይ እናት ሃገር መጸዋዕታ ተቀቢለ”፡ “ኢድ ሃይለስላሴ ስዒመ ኔረ”፡ “ኣምባሳደር ኤርትራ ኔረ” ወዘተ ዝብሉ፣ ኩሉ ኤርትራዊ ፡ “ተቓዋሚ እየ” ይበል ወይ’ውን ደጋፊ: ሕቶኡን ስክፍትኡን ካብ ክቱር ሃገራዊ ፍቕሪ እዩ ዝብገስ ዝብል እምነት ኣሎኒ።
ኣብ’ዚ ትምኒት ጽባቐ ኤርትራ ፡ እቲ ንኽተሎ ዘሎና መገዲ ጥራይ እዩ ዝፈላለ። እዚ ድማ ንርዱእ ምኽንያት እዩ። ዋጋ ዘይከፈለት ፡ ስዉእ ወይ ስንኩል ዘይብላ ፡ ስምብራትን በሰላን መግዛእቲ ዘይርከባ ስድራ-ቤት ኤርትራ ስለ ዘየላ እዩ። እቲ ዘገርም፡ ካብ’ዞም ሰብ ሕዱር ሕማም : ወይ ሓደስቲ ኣንድነታውያን ፡ እቲ ጸብጻብ ናይ’ቲ ተቖጻጻሪ ጉጅለ ብተደጋጋሚ ዝጠቕሶ ንሓደ ፡ "ኣብ ኤርትራ ጀነራል ኔረ" ዝብል ፡ ናይ ኤርትራዊ ጀነራል ክብሪ ዘይብሉ ውልቀ-ሰብ ኢዩ፡፡ ምኽንያቱ ፡ ኩሉ ተጋዳላይን ዉፍይ ኣባል ሓፋሽ ውድባት ህዝባዊ ግንባር ኰነ ተጋድሎ ሓርነትን፡ ኩሉ እቲ ብቅኑዕ መንፈስ ምእንቲ ሃገር ዝተቓለሰን ዝተበጀወን ብተግባሩ ናይ ጀነራላት ጀነራል ጥራይ ዘይኰነስ ፊልድ ማርሻልን ልዕሊኡን እዩ። ኩሉ’ቲ ኤርትራዊ ተጋዳላይ ፡ በቲ ዘሕለፎ መከራን መስገደልን፡ ዘርኣዮ መዘና-ኣልቦ ኒሕ፡ ሓቦ፡ ጽንዓትን ጅግነትን፡ ጥራይ በዓል ሓደ-ኽልተ ጽሩራ ጀነራል ዘይኰነስ ፡ ካልኦት ጀነራላት ዓለምና ሰቒለሞ ዘይፈልጡ 6-7 ጽሩራ ዝግብኦ ጀነራልን፡ መርኣያ ’ቲ ኹሉ ተወፋይነቱን ዓወታቱን’ውን ማእለያ ዘይብሉ መዳልያታትን ኒሻናትን ዝግብኦ ኢዩ። እንተዀነ ጽሩራኡ እቲ ጸይርዎ ዝጉዓዝ ዘሎ ስንክልናን እስኮጆን ኢዩ። ካብ’ቲ ምቕሉል ኤርትራዊ ባህሊን ዒብን ተበጊሱ ኸኣ፡ እዚ ኹሉ ተጋዳላይ ፡ ኣብ’ዚ ዝሓለፈ 23 ናይ ነጻነት ዓመታት ፡ መዝነቱ ጠቒሱ ፡ “ከም’ዚ እየ፡ ከም’ቲ እየ” እናበለ ዝንየትን ዑብ ዝብልን ርኢናን ሰሚዕናን ኣይንፈልጥን ኢና።
እዚ “ጀነራል” እዚ ግን ፡ ከም’ቲ ኣብ’ቲ ጽሑፍ ዘንበብናዮ ፡ ባዕሉ ዝፈጠሮ ፡ ብርቱዕ ናይ መንነት ቅልውላው ዝሳቐ-ሰብነት ዝለበሰ ሰብ ኰይኑ ካብ ዝከድዕ፡ “ጀነራል ኔረ ፡ ዝራኸቦም ሓለፍቲ ከም ዝሓበሩኒ” ካብ ዝብል እዋን ሓሊፍዎስ ፡ መሳልል ክድዓቱ ካብ ወያነ እንሆ ናብ ተቆጻጻሪ ጉጅለ ሰጊሩ ንርኢ ኣሎና።
ንእግረ መገድና ፡ እቲ ናይ ብሓቂ ኤርትራዊ ጀነራል: ሓደ ስርዓት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ክዕምጽ ከሎ: ቀምሽ ወያነ ተኸዲኑ፡ ወይ’ውን ኣብ መንኩብ ምዕራባውያን ተሓንጊሩ ኣይኰነን “ዉሕ ዉሕ” ክብል ዝግብኦ። እንታይ ድኣ ፡ ዘለዎ ጽልዋ ተጠቒሙ ፡ ዓገብ ክብልን፡ ለውጢ ከምጽእን ፡ ወይ ድማ በጃ ህዝቢ ክኸውን እዩ ዝግብኦ።
ንምዃኑ ፡ እዞም ከምዚኦም ዝኣመሰሉ ሓደስቲ ኣንድነታውያን ፡ ነቲ ብሃገራዊ ቓልሱ ፡ ሃገራዊ ናጽነት ንምምጻእ ዝዓበየ ተወፋይነት ዘርኣየን መወዳድርቲ ዘይብሉ ዋጋ ዝኸፈለን ህዝቢ ኤርትራ፡ ብፍላይ ድማ ንተጋደልቲ ህዝባዊ ግንባርን ካልኦት ምእንቲ ኤርትራ ብንጽህና ዝተቓለሱን ሃገራውያን ፡ ኣብዘን ዝሓለፈ ልዕሊ 40 ዓመታት ፡ ሓሳባትካ ብሓርነት ምግላጽ ፡ ኣብ ህዋሳቶም ዝሰረጸ ፡ ኣካል መዓልታዊ ህይወቶም ክንሱን ፡ ምእንቲ ማዕርነት ፡ ፍትሒ ፡ ዲሞክራስን ምሉእ ሰብኣዊ-መሰላትን ረዚን ዋጋ ዝኸፈለን፡ ብማዕዶ ዀይኖም፡ "ዲሞክራሲ፣ ቅዋም፣ ምርጫ፣ ሰብኣዊ መሰል፣ ወዘተ" ኢሎም ዓጀው ጀው ክብልሉ ሃየንታ ኣለዎ። ከም’ቲ ናይ’ዞም ዑሱባት ብግዳም ተላኢኾም ዝገብርዎ፡ ዉሑስ ሰላም ንምዝራግ: ህዝቢ ሓድሕድ ንምንቛት: ሃገር ንምብትታን ፡ ናይ ተፎጥሮ ጸጋታት ሃገር ንምሕራጅ፡ ሃገራዊ ኣተሓሳስባ ንምብራዝን ምጥፋእን ዘይኰነስ ፡ በቲ ቕኑዕ መገዲ ፡ ካብ ውሽጥናን : ናትናን: ንሕና ንመልኮን: ቀዳምነትና ኣብ ግምት ዘእተወን ክብርታትና ኢዩ። ንዲሞክራሲ ፡ ንፍትሒ፡ ንሰብኣዊ መሰል ንኣሳታፊ ስርዓተ ፖለቲካ፡ ንነጻ ምርጫ ህዝቢ፡ ንቕዋማዊ መንግስትን ተማእዛዝነት ቅዋምን ካልእን ፡ ካብ ዝዀነ ኣብ ደምበ ወያነ ተጸጊዑ ከረጋግጾም ዝፍትን ንዱይ፡ እቲ ኣብ ውሽጢ ህዝቡን ቀዳምነት ምርግጋጽ ሃገራዊ ድሕነት ከም ዕላማ ሒዙ ዝቃለስ ዘሎ ህዝቢ ኢዩ ዋንኦምን ኰስኳሲኦምን።
በዚ ኣጋጣሚ ፡ ነቲ ተዓሲቡ ፡ ሃገርን ህዝብን ከድሚ ዘይተበገሰ ፡ ሃገራዊ ህላወን ድሕነትን ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ንኸእቱ ሃረምረም ዘይብል፡ ንሃገራዊ ረብሓን ንነባሪ ልኡላዊ ህላዌ ሃገር ዝሕለቕ ዜጋ፡ ንህዝባዊ ግንባር ይኹን ንመንግስቲ ኤርትራ ምንቃፍን ምእራምን ንቡር ኣሰራርሓ ህዝቢ ኤርትራ እምበር ፡ ፉሉይ ትብዓት ዝሓትት ተግባር ኣይኰነን። ምእንቲ ሃገርን ብሩህ መጻኢኣን እቲ ዝለዓለ ዋጋ፡ መስዋእትን ስንክልናን ከይተረፈ ክቕብል፡ ግንባሩ እምበር ሒቁኡ ሂቡ ዘይፈልጥ ህዝቢ ስለ ዝዀነ። ንምዃኑ ፡ ነቶም ምስ'ዞም ሓደስቲ ኣንድነታውያን ፡ ብግርህና ተጸጊዖም ፡ ነቲ ዝመስሎም ለውጢ ንኽመጽእ ዝምነዩ ሕልንኦም ነዘን ዝስዕባ ሕቶታት ክምልስ ክገድፎም።
- ወያነ ፡ እቲ “ህዝበይ” ኢሉ ዝቖጽሮ ኣብ ጎደናታት ኣዲስ ኣበባ ብጥይት ዝረሽረሸ ፉንፉን ስርዓት: እቲ መቓብር ሰማእታትና ዝፈሓረ ፡ ኣዴታትና ዝደፈረ፡ ንብረትና ዝራሰየ፡ ነቲ ካብኡ ንላዕሊ ንኢትዮጵያ ብኸብዲ ኢዱ ገዲፉ ብዝባን ኢዱ ዝተገዝአ ሓላል ህዝብና “ሕብሪ ዓይንኻ ባህ ኣይበለናን” ኢሉ ዘበሳበሰ ብዕሉግ ስርዓት፡ “ሰላም ዝዓሰላ፡ ሓያል፡ ስምርቲ ቅስንትን ምዕብልትን ኤርትራ ክትመጽእ ይሰርሕ እዩ” ኢሉ ዝሓስብ ኤርትራዊ ኣሎ?
- ሳሆ ፣ ኩናማ ፣ ዓፈር፡ “ጽሉእ ብሄረ ትግርኛ” ፡ “ዝተወጽዐ ተኸታል እምነት ምስልምና” ወዘተ እናበለ፡ ዝጐዛዘዮም ፡ ልዕሊ 30 ዝዀኑ ጉጅለታት ፡ “ስልጣን ንዑ ተረከቡ” እንተዝበሃሉስ ፡ ነዛ ብስጋይ-ስጋኻ፡ በጃይ-በጃኻ፡ ብሓልዮት፡ ምጽውዋርን ብምክብባርን ትኸይድ ዘላ ሃገር ክጐዛዝዩን፡ እኩይ ሕልሚ ወያነ ክተግብሩን እንታይ ኰን ምገበሩ?
- ዕድመ ደቂ-ሰብ እንተ ብጽቡቕ ፡ እንተ ብሕማቕ ሓጺር እዩ። ሰብ ሓላፊ ፡ ሃገር ግን ናይ ዉሉድ ወለዶ እያ። ስለ ዝዀነ ፡ ዋላ’ውን ምስ ሰባት ዝተኣሳሰር ሓድ ሓደ ጌጋታት እንተ ተፈጸመ ፡ ተረቢጽካ ፡ ሃገር ንኸም ብዓል ወያነ ዝመሰሉ፡ “ዝበልዕሉ ጻሕሊ ዝሰብሩ” ጓሓላሉ ፡ ኣሕሊፋካ ይወሃብ ድዩ? ከም’ቲ ሓደ ዘይበልየሉ ፡ ሃገርን ህዝብን ናይ ምኽዳዕ ሕማም እናሻዕ ዝደግሶ “ናይ ሕጊ ምሁር እየ” በሃሊ ፡ እንተዀነ ፈኲሽ ታኒካ ባሕሪ፡ ኣብ ካናዳ ዀይኑ ፡ ቅዋም ቀይሩ ፡ ነቲ ምእንቲ ነጻነት ኤርትራ ከቢድ መስዋእቲ ዝኸፈለ ህዝቢ ቢሄረ ዓፋር ንወያነ ከም ገጸ-በረኸት ክምጡ ዝሃቀነን ዝሓለመን ንዱይ ናይዚ ኣብነት ምተቆጽረዶ?
- ሃገራት ተበታቲነን ህዝብታት ኣብ ስቅያት ተሸሚሞም ኣብ ዘይወጽእ ጣዕሳ ኣትዩም ከም ዘለዉ ስዉር ነገር ድዩ?
- ኣብ መንጎ የሕዋት ናይ ሓንቲ ሃገር ፡ ብጸበቢ ትሕተ-ሃገራዊ ስምዒታት ተደሪኹ ዝውላዕ ግጭት ፡ በጀካ መወዳእታ ዘይብሉ ዕንወት፡ ስዓርን ተሰዓርን ከም ዘይብሉ እዚ ኣብ ሃገራት ኣዕራብ ንርእዮ ዘለና ኣብነት ኣይኰነን ድዩ?
- እንጀራ ቅልዋጦ መቂርካ፡ ከም ከልቢ ንከብድኻ ጥራይ ክትግዛእ፡ ክዉንን ዘይክዉንን ሓባሊቑካ፡ ንህዝብኻ ፡ ነቲ ወሊዱ ዘዕበየ፡ ዓንጊሉ ዝናበየ፡ ዘይሽሙ፡ ዘይባህሉን ዘይወዓሎን ንክትህብ ብሓሶት ክትምስከር ፡ ኣብ ም’ንቲ ምንታይ ይቑጸር?
ኣብዚ ፡ መወዳእታ ዘይብሉ ሕቶታት ክቐርብ ይከኣል እዩ። በቲ “ዓሻ ዝተኸሎስ ለባም ነይነቕሎ” ዝብል ዘረባ ወለዲ ፡ ቅድሚ ምዕጻወይ: ኩሉ ልቦና ዝተዓደለ ኤርትራዊ በቲ ዘለና ሃብቲ ፡ ሃገራዊ ስኒትና ከይተጻወትና እንተከድና ጥራይ ኢና ንዉሉድ ወለዶ እትመሓላለፍ፡ ሕድሪ ስዉኣት ዝዀነት ሃገር እትህልወና።
ከም ሕቡናት ሃገራውያን፡ ሃገር ኣብ ምምጻእ ታሪኽ ዝሰራሕና ፡ ብቐዳምነት ልኡላውነት ኣብ ምዕቃብ ዝጀመርናዮ ታሪኽ ንቐጽል። ሓለዋ ልኡላውነት ሃገር ግን ወዓል ሕድር ዘይብትለሉ ከቢድ ሓላፍነት ኢዩ። እቲ ንደልዮን ንብህጎን ካልእ ኩሉ፡ ግዜ ሓልዩ ክመጽእ ምዃኑ ዘጠራጥር ኣይኰነን። ነቶም ኣብ ላዕሊ ዝተጠቕሱ ክብርታት ድማ፡ ልዕሊ ህዝባዊ ግንባርን ህዝቢ ኤርትራን ዝቃለሰሎምን ዝብጀወሎምን ክህሉ ኣይክእልን እዩ። እንተ’ቲ ስምረትን ጥምረትን ሃገራውነትን ናይ ኤርትራውያን፡ 99.98% ኣብ ቦትኡ ከም ዝዀነ ፡ ይትረፍ ፈታዊ እታ ደመኛ ጸላኢት ህዝቢ ኤርትራ ፡ ወያነ’ውን ትፈልጥ እያ። ዝዀነ ወስታ ኣብ ልዕሊ ሃገር ዘይትገብር ድማ ህዝቢ ኤርትራ እትረፎ ሕጂ ፡ ቅድም'ውን እንተዀነ ፡ ድሕሪ ሓጺር ናይ ምትኽኻል ግዜ ፡ ረመጽ ኺዕዩ ህላዊኣ ከም ዘኽትም ክገብር ዝኽእል ምዃኑ ስለ ትፈልጥ እዩ። ህላወ ውሕሰቲ ኤርትራ ብኹሉ መለኪዕታት ንድሕሪት ዘይምለስ ኩዉንነት ኰይኑ ተዋሒሱ እዩ። ዝዀነ ኣብ ልዕሊ’ዚ ህዝቢ ብጎይቶት ናይ’ዚ ዓለምን ዕሱባቶምን ዝግበር ሽርሒ ድማ ኪኖ ሒቕታ ኰይኑ ምሕላፍ ፡ ካልእ ምቅይያር ዝሓልም ፍጡር እንተልዩ፡ ንሓይሊ፡ ባህሊ፡ ልቦና፡ ጽዓት፡ ጽንዓት፡ ወዘተ ናይ ህዝቢ ኤርትራ ብዝግባእ ዘየንበበ ደንቆሮ ጥራይ ክከውን ኣለዎ።
ዓወት ንሓፋሽ!!
እቲ ሃገራት ናይ ምፍትራኽ ዕማም ዘይተረድኦ የዋህ እንተልዩ ግን ፡ ነዚ ሰነድ ይወከስ። Watch "General Wesley Clark: The US will attack 7 countries in 5 years" on YouTube:
Credit: Dehai.org