text:
Radio Erena: 04 January 2015
ኣብ እስራኤል፣ ከተማ ቴልኣቪቭ እትርከብ ንኤርትራውያን ቆልዑ ብቋንቋ ኣደ -ብትርግኛ እትመህር መባእታ ቤት ትምህርቲ ናይ ዓመት ትምህርቲ 2016 ስሩዕ ኣካዳምያዊ ትምህርቲ ጀሚራ።
እታ ካብ ኤምባሲ ኤርትራ ይኹን ካልእ ምትእትታው ዘይብላ፣ ኣብ እስራኤል ተሰዲዶም ብዝርከቡ ኤርትራውያን ወለዲ ዝቖመት ኣቡጊዳ ዝተባህለት መባእታ ቤት ትምህርቲ፣ መደባታ ካብ ዓመት ናብ ዓመት እናስፍሐት ኣብዚ እዋን’ዚ፣ ብዝሒ ናይ ዝተመዝገቡ ተማሃሮ ናብ 40 ተጸጊዑ ከምዘሎ ወኪል ሬድዮ ኤረና ካብ እስራኤል ኣረዲኡ።
እታ ቤት ትምህርቲ፣ ንክልተ ወርሒ ኣቕሪፋ ድሕሪ ምጽናሕ፣ ኣብዚ ዓመት’ዚ ሓደ ክፍሊን ሓደ መምህርን ብምውሳኽ፡ ብዓይነትን ብዝሕን ንጥፈታታ ብምንዕባይ ክትጅምር ከምዝኸኣለት’ውን ንኣካየድቲ ናይታ ቤት ትምህርቲ ብምጥቃስ እቲ ወኪል ገሊጹ።
ብሰንኪ መንግስቲ እስራኤል ኣብ ልዕሊ ሓተቲ ዑቕባ ዝኽተሎ ዘሎ ፖሊሲ፣ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ልዕሊ ሰለስተ ቦታታት ክትቕይር ዝተገደደት ቤት ትምህርቲ ኣቡጊዳ፣ በዳህቲ ፈተናታት እናሰገረት ናይ ሎሚ ዓመት ንጥፈታታ፣ ኣብ ከተማ ቴል ኣቪቭ፣ ሌቫንዳ 19 ከም እተካይድ’ውን ኣፍሊጣ ኣላ።
ኣብ እስራኤል ዝርከቡ ኤርትራውያን ኣብታ ሃገር ንዘሎ በዳሂ ናይ መንበሪ ፍቓድን ካልእን ኩነታት እናሰገሩ፣ ንደቆምን ምስ ባህሎም መንነቶምን ብዝተኣሳሰረ ብቋንቋ ኣደ ኣካዳምያዊ ትምህርቲ ክቕርብሎም ምኽኣሎም፣ ቤት ትምህርቲ ኣቡጊዳ፣ ኣብ ካልእ ሃገራት ንዝርከቡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ከም ኣብነት ክጥቐስ እትኽእል ዕውቲ ቤት ትምህርቲ’ያ።
እቲ ብመምህራንን ወለድን ትካየድ ዝነበረት ቤት ትምህርቲ፡ ካብ’ዚ ሓድሽ ዓመት ጀሚራ ብቦርድ እናተኣልየትን ስሩዕ ቅዋም እናተኸተለትን፣ ኣብ እስራኤል ንዝርከቡ ኤርትራውያን ቆልዑ ናይ ምምሃርን ምስትምሃርን መስርሕ ክትቕጽል ምዃና ኣካየደታ የመልክቱ።
ክቡራት ሰማዕትና፣ ብዛዕባ ንጥፈታት እዛ ቤት ትምህርቲ ብዝምልከት ዝተዳለወ ሰፊሕ መደብ ኣብዚ ቀረባ መዓልታት ክቐርብ ምዃኑ ኣቐዲምና ንሕብር።
==========================


c: text/html

text:
ኣሜሪካ፣ብሪጣንያ፣ ፈረንሳይን ጀርመንን ኢራን ኣብ ቀረባ ጊዜ ዝወንጨፈቶ ሮኬት ንውሳነ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕቡራት ሃገራት ዝጥሕስ ብምኳኑ ዋና ፀሓፊ ሕቡራት ሃገራት ምርመራ ከካይድ ሓተቲን።
ንኣርባዕቲአን ሃገራት ብምውካል ኣሜሪካ ናብ ዋና ፀሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኣንቶኒዮ ጉተረስን ናብ ፕረዝደንት ቤት ምኽሪ ፀጥታን ዝለኣኸቶ ደብዳበ ‘’እዚ ብኢራን ዝተወስደ ፈተን ምውንጫፍ ሮኬት ዘስግእ ናይ ምትኹታኽ ስጉምቲ እዩ’’ ይብል ።
ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ኢራን ሳተላይት ዝተሸከመት ሮኬት ብዕዉት ኣገባብ ናብ ህዋ ልኢኸ ኣለኹ ክትብል ኣዊጃ።እዚ ሮኬት 250 ኪሎ ግራም ሳተላይት ናይ ምሽካምን ክእለት፡ ካብ መሬት ንላዕሊ 500 ኪሎ ሜትር ርሕቐት ናይ ምጉዓዝን ተኽእሎ ዘለዋ ሮኬት እያ።
ኣብ 2015 ዓ.ም ኣብ ዝተፈረመ ንኒኩሌራዊ ምንቅስቓሳ ኢራን ዝድርት ኣብ ክንድኡ ድማ ኣብ ልዕሊኣ ዝተነብረ ማዕቐብ ዘቕልልን ስምምዕ ሰነድ ምትኳስ ቦለስቲክ ሚሳይል ኣይተኸልከለን።ይኹን እምበር ኢራን ምስ ቦልስቲክ ሚሳይል ዝራኸብ ምንቅስቓስ ከይትገብር ዝፅውዕ ሰነድ ብናይ ሕቡራት ሃገራት ፀዲቑ እዩ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
መሰላትን ግዴታትን ኣብ መርዓ
ኣስተዋጽኦ ካብ ሕጊ ቃልኪዳን። ኩሎም
- ልዕሊ 18 ዓመታት ዝዕድሚኦም ዘይምርዑዋት ኣብ ኖርወይ ሕጋዊ መንበሪ ፍቓድ ዘለዎም ኣብዚ ቃልኪዳን ክኣስሩ ይኽእሉ።
- ቃልኪዳን ወለንታዊ ክኸውን ኣለዎ። ደቀንስትዮን ደቅተባዕትዮን ነጻ ኮይኖም በዓልቤት ክመርጹማዕረ መሰል ኣለዎም። ብመሰረት ገበናዊ ሕጊ ብጎነጽ፣ ምግሃስ ናጽነት ጸቕጢ ወይ ምፍርራሕ ንካልእ ሰብ ኣገዲዱ ቃልኪዳን ዘእስር ሰብ ሽዱሽተ ዓመታት ቤት ማእሰርቲ ክቕጻዕ ይኽእል። ምትሕብባር ማዕረ የቕጽዕ።
- ሓደ ሰብ ምስ በዓልቤቱ ክንበር ኣይደልን እየ ኢሉ እንተወሲኑ ክፈላለ ክሓትት ይኽእል። ሓድ ዓመት ተፈላሊኻ ድሕሪ ምጽናሕ ኢኻ ፍትሕ ክፍቀደልካ ዝኽእል። ክትፈላለ ከይሓተትካ ጸኒሕካ፣ ግን ከኣ ንክልተ ዓመት በበይንኹም ክትቅመጡ እንተደኣ ጸኒሕኹም ሽዑ ውን ፍትሕ ክፍቀደልካ ይኽእል። ደቅንስትዮን ደቅተባዕትዮን ክፈላላዩ ክሓቱን ፍትሕ ክሓቱን ማዕረ መሰል ኣለዎም።
- ሓደ በዓል ቤት ብቐጥታ ፍትሕ ክሓተሉ ዝኽእል ኩነት ማለት ኣቐዲሙ ክፈላለ ከይሓተተ፣ እቲ ሓደ በዓልቤት ንዕኡ ወይ ንዕ ኣ ወይ ንደቃ ንፈተነ ቅትለት፣ ጎነጽ፣ ከቢድ ግፍዒ ወይ ከምዚ ከጋጥም ስግኣት እንተሕዲሩ እዩ። እቲ ቃልኪዳን ብግዴታ ዝተመስረተ እንተኾይኑውን ሓደ በዓልቤት ብቐጥታ ክፋታሕ ክሓትት ይኽእል።ምስ መንበሪ ፍቓድ ዝተተሓሓዘ መሰላት ውን ኣሎ፣ ሓዳር በዚ ዝተጠቕሰ ምኽንያታት እንተ ተበቲኹ።
- ሰብቃልኪዳን ስድራቤቶም ክኣልዩ ናይ ሓባር ሓላፍነት ኣለዎም። ብሓባር ቁጠባዊ ሓላፍነት ይስከሙ፣ ስድራቤት ጽቡቕ ንኽትህሉ ክዕመም ዘለዎ ስራሕ ናቶም ሓባራዊ ሓላፍነት እዩ። ነዚ ግን ብዝተፈላለየ መገድታት እዮም እጃሞም ከበርክቱ ዝኽእሉ። ገንዘብ ብምምጻእእ ክኸውን ይኽእል፣ ኣብ ገዛ ብምስራሕ፣ ቆልዑ ብምሕላው ወይ ብካልእ መገዲ። ኣብ ገለ ኣጋጣሚታት ሓዲኦም ነቲ ካልኣይ ኣገዳሲ ወጻኢታት ክሽፍን ገንዘብ ክሓትት ይኽእል።ሕጊ ቃልኪዳን ዓንቀጽ 39 ከምዝብሎ ሰብቃልኪዳን ነንሕድሕዶም ብዛዕባ ቁጠባዊ ኩነታቶም ክሕብሩ ግቡኦም እዩ። ሓዲኦም ቅዳሕ ወረቐት ርእሰ-ገለጻ ቀረጽ(ሰላንጊቨልሰ) ክወሃቦ፣ ቅዳሕ ወረቐት ሕሳብ ባንክ ክወሃቦ ክሓትት ይኽእል ወዘተ።
- ኣብ ቃልኪዳን መን እንታይ ይውንን፧ ቅድሚ ምምርዓውካ ትውንኖ ዝነበርካ፣ ዋላ ድሕሪ ምምርዓውካ ትውንኖ ኢኻ። ድሕሪ ምምርዓውካ ትወርሶ ወይ ዝወሃበካ ህያብ ውን ትውንኖ ኢኻ። እቲ ትውንኖ በዓልቤትካ ወይ በዓልቤትኪ ጠጠው ከየበለካ ክትሸጦ ወይ ክትህቦ ትኽእል ኢኻ። ሰብቃልኪዳን ብሓባር ዝገዝእዎ ወይ ንገዛ ዝገዝእዎ ብሓባር ይውንንዎ።


text:
Radio Erena: 29 January 2019
ካብ 2009 ክሳብ 2011 ፕረዚደንት ሶማል ኮይኑ ዘገልገለ፣ ሸኽ ሸሪፍ ሸኽ ኣሕመድ፣ ኣብ ዝመጽእ ዓመት ኣብ ዝካየድ ፕረዚደንታዊ ምርጫ ክሳተፍ ምዃኑ ኣፍሊጡ።
ኣቦ መንበር እስላማዊ መጋብኣያታት ሶማል ነበር ሸኽ ሸሪፍ ሸኽ ኣሕመድ፣ ኣብ 2006፣ ሓይልታት ብሰራዊት ኢትዮጵያ ድሕሪ ዝገጠሞም ስዕረት፣ ናብ ኤርትራ ግዒዙ ምንባሩ ይዝከር።
እንተኾነ፣ ካብ ኣስመራ ናብ ቀጠር ድሕሪ ምግዓዙ፣ ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያን ካልኦት መሻርኽትን ብምርድዳእ፣ ናብ መንግስቲ ሶማል ተጸንቢሩ፣ መራሒ ናይቲ መንግስቲ ኮይኑ ኣገልጊሉ።
ንሱ ኣብዚ እዋን’ዚ ናብ ስልጣን ክምለስ ዝደፋፍኦ ዘሎ ምኽንያት ኣብ ዝገለጸሉ፣ ኣልሸባብ ኣብታ ሃገር ደጊሙ የስፋሕፍሕ ብምህላዉ’ዩ።
ኣብ ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ሓድሽ መድረኽ ይቕልቀል ምስ ምህላዉ፣ ኣብ ሶማል ንዕኡ ዝበቅዕ መሪሕነት ክህልዉ ኣለዎ በሃላ’ዩ ሸኽ ሸሪፍ።


text:
ትግርኛ
ቡምፕሊዝ/ቤተልሄም ብሓባር ጸረ ኮሮና
ኩቡራት ጎረባብትና
እዚ ኮሮና ቫይረስ ዝበሃል ሕማም ኣብዚ አዋን አዚ ንኩላትና ብ ከቢድ ናይ ፈተና መጻዋድያ ክፈታተነና ይርከብ፡
እዚ ተላባዒ ሕማም ውን ንኹሉ ሰብ ብማዕረ ኣይኮነን ዘጥቅዖ። በዚ ምኽንያት እዚ ምኒስትሪ ጥዕና ስዊስ ቡንደስ
ኣምት ፉር ገሱንድሃይት ነዞም በዚ ሕማም ተነቀፍቲ ዝኾኑ ጉጅለ ሕብረተሰብ ከምዚ ዝስዕብ ለበውኡ የምሓላልፍ፡
ካብ ገዛውትኹም ኣይትውጹ፡ ርክብ ምስ ሰባት ኣይትግበሩ ይብል፡ ንሕና ኩሉ ሰብ ጥዕኑኡ ሙሉእ ክ ኸውን አዩ
ድልየትና።
ውድብ ኤስ ፐ ቡምፕሊዝ/ቤተልሄም፡ንነባሮ ክፍሊ ከተማ 6 ቡምፕሊዝ /ኦበር ቦቲገን/ ቤተልሄምን፡ውድባዊ
መርግጻትኩም እንታውነትኩምን ብዘየገድስ ንማሕበራዊ ን ጎረባብታዊን ሰናይ ግብሪ ወፍዩ ዝብል ጻውዒት ን ጎስጋሱን
የማሕጽንን፣ የራኽብን።
ንስኻ/ንስኺ ዕድሜኣኻ ልዕሊ 65 ድዩ ?፣ ሰረት ዝሓዘ ሕማም ኣለካ ዶ፣ ሃለዋት ጥዕናኻ ጽቡቕ ይስምዓካ የለን፣ናይ
ሳዓል ክትሕዘካ እንከላ ዘሎ ስእምዒታት ኣለካ ድዩ?፣ ወይ ድኽመት ናይ ምክልኻል ህዋሳት ኣለካ ፡ ወይ ብካልእ
ምኽንያት ን ዘለካ ጸገም ሓገዝ ክግበረልካ ሕጉስ ዲኻ።
- ምንክብኻብ ቕልዑ
- ናይ ሸመተ (ኣስቤዛ) ምትሕብባር
- ኣብ ከተማ ዝፍጸም ጉዳያት ምትሕብባር
- ዝርርብ
- ወዘተረፈ
ንስኻ/ንስኺ መንእሰይ፡ ጥዕናኻ ሙሉእ እሞ ነባሪ ኣብ ክፍሊ ከተማ 6 ኮይኑ ብተወፋይነት ንጽጉማት ነበርቲ ሕገዝ
ከተበርክት ትደሊ እንተኾንካ?፡ በዚ ኣብ ታሕቲ ተጠቂሱ ዘሎ ዝተፈላለየ ኣማራጺታት ክትምዝገብ ትኽእል።
1) ምዝገባ ብ cutt.ly/Bue-Be-Solidarisch
2) ብ ኢ መይል info@spbb.ch
3) ምዝገባ በዚ ቁጽሪ ሞብይል 079 843 03 61
ጥዕናና ሕሉው ይኹን
ኤስ ፐ ቡምፕሊዝ /ቤተልሄም


text:
Radio Erena: 11 July 2017
ኣብ ሶማልያ ዝንቀሳቐስ ጥሩፍ ጉጅለ ኣልሸባብ ዶብ ኬንያ ብምስጋር ትሽዓተ ሰላማውያን ሰባት ቀቲሉ።
እቲ ሽበራዊ ጉጅለ ዝሓለፈ ቀዳም 8 ሓምለ፣ ጂማ ኣብ ዝተባህለት ኬንያዊት ቁሸት ብምእታው ንትሽዓተ ሰባት ክሳዶም ብምስያፍ ከምዝቐተሎም ፖሊስ’ቲ ከባቢ ሓቢሩ።
ጉጅለ ኣልሸባብ ኣብ ኬንያ ብተደጋጋሚ መጥቃዕታት ቦምባ ብምክያድ ከቢድ ጉድኣት ከውርድ’ኳ እንተጸንሐ፣ ከምዚ ዓይነት ክሳድ ብምስያፍ ሰላማውያን ሰባት ክቐትል ግና ንፈለማ እዋኑ’ዩ።
በዓል ስልጣን ፖሊስ ጀምስ ኦለ ሰሪያን ኣብ ዝሃቦ ቃል፣ እቲ ጥሩፍ ጉጅለ ኣብ ሶማልያ ብምስያፍ ሰብ ክቐትል ልሙድ ተግባሩ’ኳ እንተኾነ፣ ኣብ ኬንያ ግና ንፈለማ እዋኑ ምዃኑ ድሕሪ ምጥቃስ፣ ኣብቲ ዞባ ብፍላይ ኣብ ደቡባዊ ምብራቕ ኬንያ ዝርከብ ዶብ ጽኑዕ ሓለዋ ከምዘድልዮ ኣዘኻኺሩ።
ኣልሸባብ፣ ኬንያ ኣብ 2011 ወተሃደራታ ናብ ሶማልያ ብምልኣኻ ቁጠዐ ከምዝፈጠረሉን ናይ ሽበራዊ ግብረ ምላሽ ክህበሉ ምዃኑን ምፍላጡ ይዝከር። ኣብዚ ዝሓለፈ ሒደት ሳምንታት ጥራይ ተኸታታሊ ናይ ቦምባ መጥቃዕቲ ብምክያድ ኣብ ምምሕዳራት ላሙን ማንደራን፣ ልዕሊ 46 ሰላማውያን ሰባት ቀቲሉ’ዩ።
ኬንያ ኣብ ዝመጽእ ወርሒ ፕረዚደንታዊ ምርጫ ከተካይድ ኣብ እትሸባሸበሉ ዘላ እዋን፣ መጥቃዕታት ኣልሸባብ ኣብታ ሃገር እንዳሓየለ ይመጽእ ብምህላዉ፣ ኣብ ሰበስልጣን’ታ ሃገር ከቢድ ሻቕሎት ፈጢሩ ይርከብ።
==================


text:
ኣብ መዕርፎ ነፈርቲ ቦሌ ድሕሪ ምእታዎም ምስ ቪኦኤ ዝተዘራረቡ ተመለስቲ ስደት፣እቲ ዝተፈጠረ ኩነታት ኣዝዩ ዘሕዝንን ናብ ዓድና ንክንምለስ ደሪኹና‘ዩ ኢሎም።
ኣብ መዕርፎ ነፈርቲ ቦሌ ዝበፅሑ ተመለስቲ ስደት ምስ ዝቅበልዎም ቤተ-ሰብ እናተራኸቡ ይራኣዩ።ኩሎም ዘመሳስሎም ድማ ኣብ ስዑድ ዓረብ ዘሕለፍዎ ህይወት ስቃይ‘ዩ።ኣቶ ተኽለወይኒ ገብሩ ዝተባሃለ ተመላሳይ ካብ ስዑድ ዓረብ ክዛረብ ከሎ፣ናብ ስዑድ ዓረብ ንምእታው ናይ ሓደ ወርሒ ጉዕዞ ድሕሪ ምግባሩ፣ናብ ኢትዮዽያ ከምዝተመለሰን ውፁልና ዝብል ትእዛዝ ሓድሽ ኣይኮነን እዚ ናይ ዳሕረዋይ ግና ሓይሊ‘ውን ዝተሓወሶ ምኻኑ‘ዩ ይብል።
እቶም ተመለስቲ ስደት ካብ ስዑድ ዓረብ ናብ ሃገሮም ብሰላም ስለዝተመለሱ ዕግበት ሓደሮም ገሊፆም‘ዮም።እንተኾነ ድሕነት ኣብ ድሕሪት ዝተረፉ ኢትዮዽያውያን ከምዘሻቅሎም ኣይከወሉን።ናይ መብዛሕተኦም መልእኽቲ ድማ፣ኣርክቡሎም ዝብል‘ዩ።
እቶም ካብ ስዑድ ዓረብ ዝተመለሱ ኢትዮዽያውያን ገርጂ ኣብ ዝርከብ ባዓል ኣርባዕተ ደርቢ ከዕርፉ ከምዝተገብረ ቪኦኤ ኣረጊጊፁ‘ሎ።መንግስቲ ኢትዮዽያን ማሕበር ስደተኛታት ተሓባቢሮም ንነብሰ-ወከፍ ተመላሲ ተትሻዓተ ሚእቲ ቅርሺ ከምዝሃቦም ገሊፆም‘ዮም ተመለስቲ።
እዚ ከምዚ‘ሉ ከሎ መንግስቲ ኢትዮዽያ ኣብ ስዑድ ዓረብ ንዝርከቡ ዘይሕጋዊ ስደተኛታት ኣብ ውሽጢ ክልተ ሰሙን ሙሉእ ንሙሉእ ንምውፃእ መደብ ሒዙ ይንቀሳቀስ ከምዘሎ ምንስትር ወፃኢ ኢትዮዽያ ዶ/ር ቴድሮስ ኣድሓኖም ገሊፆም‘ለው ይብል እስክንድር ፍሬው ዝላኣኸልና ሪፖርት።
ብዝተኣሳሰረ ዜና፣ዛጊድ ኣስታት 8, 129 ኢትዮዽያውያን ናብ ሃገሮም ከምዝተመለሱ ዶ/ር ቴድሮስ ኣድሓኖም ምግላፆም መንግስታዊ ሚድያ ኣፍሊጡ‘ሎ።


text:
መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ናብ ሎሳንጀለስ ዝጀመሮ ሓድሽ በረራ ምኽንያት ብምግባር ናብ ኣዲስ ኣበባ ዝመፀ ጉጅለ ልኡኽ ሎሳንጀለስ ምስ ቤት ምኽሪ ንግዲ ኣዲስ ኣበባ ናይ መረዳድኢ ሰነድ ተፈራሪሙ።ንከተማ ሎሳንጀለስ ናይ ምፍላጥ ስራሕ እውን ትማሊ ምሽት ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝርከብ ሸራተን ሆቴል ተኻይዱ’ሎ።
ኣብ 2014 ኣ/ፈ ጥራሕ 44 ሚሊዮን በፃሕቲ ዝርኣይዋ፣ኣብዚ ዓመት እዚ እውን ካብ 570 ቢሊዮን ዶላር ቁጠባዊ ምንቅስቓስ ዘለዋ ናይ ሆሊውድ ሎሳንጀለስ ቀፃሊት መዕረፊ መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ኮይና’ላ።
ምጅማር መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ምኽንያት ብምግባር ናብ ኣዲስ ኣበባ ዝመፀ ጉጅለ ንሎሳንጀለስ ናይ ምልላይ ስራሕ ኣብ ሸራተን ኣዲስ ኣካይዱ’ሎ።
ኣብቲ ቦታ ንዝተረኽቡ ጋዜጠኛታትን ኣጋይሽን ብምስሊ ዝተሓገዘ መብርሂ ተዋሂቡ’ሎ።ካብ ቤት ፅሕፈት ከንቲባ ሎሳንጀለስ፣ካብ ቦርድ ቱሪዝም፣ካብ ሓለፍቲ መዕረፎ ነፈርቲ ሎሳንጀለስ ከምኡ እውን ካብ ማሕበረሰብ ንግዲ ዝተዋፅኡ ሸሞንተ ኣባላት ዝሓቖፈ እዩ እቲ ጉጅለ ልኡኽ።
ካብ ኣባላት እቲ ልኡኽ ሓደ ዝኾኑ ምኽትል ፕሬዝዳንት ዓለምለኸ ቤት ምኽሪ ንግዲ ሎሳንጀለስ ካርሎስ ቫልድራማ ዕላማ እቲ ዑደት መንግዲ ኣየር ኢትዮጵያ ካብ ሎሳንጀለስ ናብ ኢትዮጵያ ኣብ ታሪኽ ንፈለማ ግዜ ትማሊ ሰሉስ ምብራር ብምጅማር ብሎሳንጀልስ ኣቢሉ ንኽልቲአን ሃገራት ከራኽበን ጀሚሩ’ሎ ኢሎም።
‘’ መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ኣብ ኣፍሪካ ካብ ዝርከቡ ዓበይቲ መንገድታት ኣየር ሓደ ምዃኑ ንፈልጥ ኢና’’ ዝበሉ ንሶም ኣስዒቦም ‘’መንገዲ ኣየር ኣብ ሰሙን ሰለስተ ግዜ ካብ ኢትዮጵያ ናብ ሎሳንጀለስ ናይ በፂሕኻ ምምላስ በረራ ምጅማሩ ካብ ቁጠባዊ ረብሕኡ ኣገዳሲ እዩ’’ኢሎም።
ምስ ናይ ኣዲስ ኣበባ ቤት ምኽሪ ንግድን ዘፈር ማሕበራትን ናይ ሓባር ናይ መረዳድኢ ሰነድ ምፍርራሙ ኣባላትና ነንሕድ ሕዶም ክፋለጡን ዝሓሸ ናይ ንግዲ ስራሕ ብሓባር ምዕያይ ክኽእሉን መራኸቢ ድልድል እዩ ኢሎምዎ ።ኣብ ኣዲስ ኣበባን ኣብ ካልኦት ክፋላት እታ ሃገርን ንቁጠባዊ ምዕባለ ዘሎ ቕሙጥ ዓቕሚ ዝለዓለ ምዃኑ ስለዝተረዳእና እውን እዩ ኢሎም ብምውሳኽ።
ኣብ መዳያት ህንፀት መሰረተ ልምዓት፣ኣብ ትምህርቲ፣ኣብ ሓይሊ ኣብ ህንፀት መንበሪ ኣባይቲን ኣብ ካልኦትን ሓቢርካ ብምስራሕ ዝሓሸ ምልውዋጥ ሓበሬታ ቁጠባን ናይ ንግዲ ከምዘሳልጥ ወሲኾም ገሊፆም።
ካብ ኣባላት እቲ ጉጅለ ልኡኽ ሓደ ዝኾኑ ትውልደ-ኢትዮጵያዊ ሳምሶን መንግስቱ ብዕብየቱ ካብ ዩናይትድ ስቴትስ ካልኣይ ካብ ዓለም ድማ ሓምሻይ ናይ ዝኾነ መዕረፎ ነፈርቲ ሎሳንጀለስ ምኽትል ዳይረክተር ፈፃሚ ስራሕ እዮም።
እዚ ጉጅለ ናብ ኣዲስ ኣበባ ምምፅኡ ዕድላት ንግዲ ንምፅናዕ በሪ ዝኸፍት እዩ ይብሉ ንሶም።


text:
ቦኽሪ ወዶም ንፕረዝደንት ዶናልድ ትራምፕ ከም ኣካል መንግስቲ ሩስያ ንፕረዝደንት ዶናልድ ትራምፕ ዝህብዎ ደገፍ “ዕዙዝን ምስጥራዊን ’’ ዝተባህለሉ ሓበሬታ ንምቕባል ካብ “ጠበቓ መንግስቲ ሩሲያ ’’ ዝቐረበ ግብዣ ዘረጋግፅ ናይ ኢሜይል ምልውዋጥ ትማሊ ሰሉስ ወግዓዊ ገይሮም ኣለው።
ወሃቢት ቃል ዋይት ሃውስ ሳራ ሃካቢ ሳንደርስ ግን ፕረዝደንት ትራምፕ ንወዶም ዘለዎም ደገፍ ዝገልፅ ሓንቲ መስመር መግለፂ ኣንቢበን።
“ወደይ ዝለዓለ ደረጃ ዘለዎ ሰብ እዩ፤ንዘርኣዮ ግልፁነት ክኣ ኣጣቒዐሉ ኣለኹ።ካብዚ ንላዕሊ ግን ምስዚ ዝተኣሳሰር ኩሉ ሕቶ ናብ ናይ ጆን ጠብቓ ክተቕርቡ ትኽእሉ፤ካብዚ ንላዕሊ ዝውስኸሉ ነገር የለን።”
ዲሞክራሲያዊያን ተቓወምቲ ነዚ ሓድሽ ዝወፀ ሓበሬታ ብትሪ መልሲ ሂቦምሉ ኣለው።ኣብ ሰኔት ኣሜሪካ መራሒ ዴሞክራሲያዊያን ሰኔተር ቻክ ሹመር እዚ ናይ ኢሜይል መልእኽትታት ሰራሕተኛታት ወፍሪ ምርጫ ፕረዝደንት ዶናልድ ትራምፕ ንሂላሪ ክሊንተን ንምስዓር ምስ ሩሲያ ሓቢርና ኣይሰራሕናን ክብል ዋይት ሃውስ ክነፅጎ ንዝፀንሐ ዝፃባእ እዩ ኢሎም ኣለው።
“እዞም ኢሜይላት እዚኦም ብውሁድ ንሰርሕ ኣይነበርናን ብዝብል በቲ ምምሕዳርን በቶም ፕረዝዳንትን ይንፀግ ንዝነበረ መልሲ መርትዖ ዝሃበ እዩ።”
ሪፓብሊካዊያን እቲ ኢሜይል ሕማቕ ከምዝኾነ ኣሚኖም ኣለው።ናይ ብዙሃን ፓርቲ መራሒ ሰኔተር ሚች ሚኮኔል ይካይድ ንዘሎ ምርመራ ደገፎን ገሊፆም።
“እወ. ኣብ ልዕሊ ነዚ ምርመራ ሒዙዎ ዘሎ ኮሚቴ ስለያ ዝለዓለ እምነት ኣለኒ።ሰኔተር ቡርን ሰኔተር ዋረንን እዮም ነታ ኩዕሶ ተቖፃፂሮምዋ ዘለው፤ፀኒሕና ካብኦም ክንሰምዖ ኢና።”
መልእኽትታት ኢሜይል ናይ ዶናልድ ትራምፕ ጂኒየር ቅድሚ ሎሚ ኣጋጢሙ ዘይፈልጥ ናይ ሕጊ ሕቶ ኣልዒሉ’ሎ።ኣብ ዪንቨርስቲ ኒው ዮርክ ቤት ትምህርቲ ሕጊ ባፋሎ ጄምስ ጋርድነር ከምዚ ይብሉ።
“ከምዚ ዝበለ ኩነታት ተላዒሉ ኣይፈልጥን።ኣብቲ መፅሓፍ ወይ ሕጊ ኣሎ፤ከምዚ ዝኣመሰለ ሃውህው ተፈጢሩ ኣብ ግብሪ ዝውዓለ ግን ኣይኮነን።ኣዚዩ፣ኣዚዩ ዘይዝውቱር እዩ።”
ትራምፕ ጁኒየር ዝኾነ ጌጋ ኣይፈፀምኩን፤ምስ ጠብቓ ሕጊ ሩሲያ ተራኺበ እውን ጠቓሚ ሓበሬታ ኣይተቐበልኩን ክብሉ ነፂጎምዎ ኣለው።


text:
መልእኽቲ ናብ ህዝቢ ኤርትራ!2021-09-21 07:46:52 Written by ኣድሓኖም በርሀ Published in ጽሑፋት ትግርኛ Read 222 times
- font size decrease font size increase font size
ኤርትራን ህዝባን ሓደ ኣካል ሓደ ኣምሳል እዮም። ምኽንያቱ ህዝቢ ካብ ሃገር፡ ሃገር ከኣ ካብ ህዝቢ ፈላሊኻ ዝረኣዩ ስለዘይኮኑ። ኣብዚ ኤርትራውያን ነካይዶ ዘለና ናብ ዲሞክራሲ ናይ ምስግጋር ቃልሲ፡ ኣብ ዝተወሰነ እዋን “ ንህዝቢዶ ንሃገር ኣቐዲምና ነድሕን?” ዝብል ሕቶ ኣብ ምምላስ ምስሕሓብ ነይሩ’ዩ። ብፍላይ ከኣ ምውጋድ ጉጅለ ህግደፍን ምጥራር ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ውዕዉዕ ኣጀንዳ ኣብ ዝነበርሉ ኣዝዩ ርሱን መካትዒ ነይሩ። ጉጅለ ህግደፍ ከኣ ነቲ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ዝፍጽሞ ዘቤታዊ በደል ንምሕባእን ኣቓልቦ ህዝቢ ኤርትራ ንምጥምዛዝን፡ ነቲ ደሓር ባዕሉ ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ኣውሪድዎ ዘሎ “ልኡላውነት” ካብ ጉዳይ ህዝቢ ፈልዩን መጢጡን ከቕርቦ ፈቲኑ እዩ።
ኣብዚ እዋንዚ ግና ብዘይካቲ ህዝቢ ናይ ምግልጋል ኣጀንዳ ዘየብሉ ጉጅለ ህግደፍ፡ ህዝቢ ኤርትራን ናይ ለውጢ ውዳበታቱን ጉዳይ ህዝብን ሃገርን ፈላሊኻ ብምሓዝ “ሓደ ምስ ወዳእኩ ናብቲ ካልእ ክሓልፍ እየ” ዝበሃሎ ዘይኮነ፡ ብሓንሳብ ዝዕመምን ተመጋጋብን ምዃኑ ኣብ ዝተረደኣሉ ደረጃ በጺሕና ኢና። እዚ ከኣ ምትላል እቲ ጉጅለ ካብ ዝተዓጽፈሉ ተረኽቦታት ሓደ እዩ።
ኣብ ንቡር ኩነታት ጉዳይ ሃገር ካብ ህዝቢ ንላዕሊ ዝምልከቶ ኣካል የለን። እዚ ከኣ ህዝቢ ኤርትራ ንሃገሩ ካብ ምንጋጋ መግዛእቲ ኣብ ዝመንዘዓሉ መዋእል ኣመስኪርዎ እዩ። ኣብ ከምዚ ኤርትራ ብዘይንቡር ኩነታት ትሓልፈሉ ዘላ መስርሕ ግና፡ እቲ ኣሰራርዓ ግምጥልሽ ኮይኑ፡ ንጉዳይ ሃገርን ህዝብን ሓደ ዕሉል ዓመጸኛ ጉጅለ ኣብ ዘኹድደሉ ኢና ንርከብ ዘለና። እዚ ከም ቁርዲድ ኣብ ህዝቢ ኤርትራ ተላሒጉ ዘሎ ጉጅለ፡ ዝጭቁን ጥራይ ዘይኮነ፡ ነዛ ሃገር ምስ ህዝባ ክምጥዋ ትንዕምንዕ ዝብል ዘሎ እዩ። መሰረታዊ ምኽንያት ናይቲ ህዝቢ ኤርትራን ውድባቱን ዝቃለስሉ ዘለዉ ከኣ ነዚ ዝንቡዕን ዘይንቡርን ርእሲ ህዝቢ ኤርትራ ዘድንን ውሑዳት ርእሶም ዘቕንዕሉን ኣሰላልፋ ኣወጊድካ ልዕልና ህዝቢ ናብ ንቡር ቦታኡ ንምምላስ እዩ።
ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ)፡ ንልዕልናን ወሳንነት ህዝቢ ኤርትራ፡ ከም ሓደ መሰረታዊ ዓንዲ ናይ ቃልሱ፡ ኣብቲ መሰረታዊ ሰነዱ “ሰዲህኤ ምልካዊ ስርዓትን ንሱ ዘተኣታተዎ ኣዕናዊ ሳዕቤናትን ኣልጊስካ ኣብ እትምስረት ደሞክራስያዊት ኤርትራ ልዕልና ሕጊ ዝሰፈና ንመሰልን ክብርታትን ኩሎም ዜጋታታ ብማዕረ ንምርግጋጽ ምንጪ ስልጣን ናይቲ ዝቐውም መንግስቲ፡ ህዝቢ ምዃኑ ይኣምን። ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ተሓታቲ ዝዀነ፡ ኣብዝሓ ሰልፍታታን ሰላማዊ ውድድርን ዘፍቅድ፣ ንመሰረታዊ ሰብኣውን ዲሞክራስያውን መሰላት ዜጋታት ዘኽብርን ዝጣበቕን፤ ስርዓተ-መንግስቲ ብምርጫ ህዝቢ ክውሰን ከም ዘለዎ ይኣምን።” ብዝብል ኣስፊርዎ ኣሎ። ኣብ ሰነድ ምስፋር ጥራይ ዘይኮነ፡ ምስ ኩሎም ኤርትራውያን ኣካላት ለውጢ ብሓባር ንምዕዋቱ፡ ብመንገዲ መስርሕ እንካን ሃባን ዘሎ እዩ።
ሎሚ ጉጅለ ህግደፍ መሰረታዊ ጸገማት ህዝቢ ክፈትሕ ዘብቅዕ ዓቕሚ ኮነ ባህሪ የብሉን። ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ጽዒንዎ ዘሎ ብበብዓይነቱ ዝግለጽ ጭቆና ዘይፈተሐ ጥራይ ዘይኮነ፡ ኣብ ገሊኡስ ነቲ ነባር ጸገም ከጋድድ፡ ኣብ ገሊኡ ከኣ ሓደስቲ ጸገማት ክምህዝ እዩ ዝሰርሕ ዘሎ። እዚ ጉጅለ፡ ህዝቢ ኤርትራ፡ ናጽነት ናይ ምምጻእን ልኡላውነት ሃገሩ ናይ ምሕላውን ግደታ እምብር፡ በቲ ብዋጋኡ ዝመጸ ጸጋታት ናጽነት ናይ ምጥቃም መሰል ከም ዘለዎ ኣይኣምንን እዩ። እዚ ከኣ “ኣነ እየ ዝሓስበልካ’ሞ ዝበኩኻ ግበር” ብዝብል ክቱር ትዕቢቱ እዩ ዝግለጽ። ጉጅለ ህግደፍ ከምዚ ናይ ምግባሩ ምስጢር ፍሉጥ እዩ። ህዝቢ ኤርትራ ንከምዚ ዓይነት ብደዐ ምጽማሙ ግና ሕቶታት ዘልዕል እዩ።
ናጽነትን ልኡላውነትን ኤርትራ ብጽንዓትን ተወፋይነትን ህዝብና እዩ ተረጋጊጹ። በዚ ከኣ ናይ ርሑቕን ናይ ቀረባን ናእዳ ሓፊስሉ እዩ። እንተኾነ ምእንቲ ናጻነት ብዝኽፈሎ ዋጋን ዘርእዮ ጀግንነትን ክንየት ጉጅለ ህግደፍ ኣገሪህዎ እዩ። እዚ ኩሉ ህዝብና ዝሓልፎ ዘሎ ኣዝዩ መሪር ማሕበረ-ቁጠባዊ ህይወት ከኣ ናይቲ ዝተዳህለሎ ዋጋ እዩ። ደጊም እቲ መፍትሒ በቲ ዝሓለፈ ክምለስ ዘይከኣል “ኣህህ” ምባል ዘይኮነ፡ “ይኣክል በቓ” ክትብል ምኽኣል እዩ።
ህዝቢ ኤርትራ ናይ ኢዱ ከምዘይረኸበ ዝሓልፎ ዘሎ ህይወት መስካሪ ስለ ዝኾነ ካልእ ኣካል፡ ኣብ ሃገሩ “መሊኡ ዘይረገጸ፡ ሓሳብ ልቡ ዘይገለጸ፡ ወሊዱ ዘየዕበየን ኣብ ቁምነር ዘየብጽሐን፡ ፍትሕን ስርዓትን ዝጸምኦ” እናተባህለ ክዝርዝረሉ ዝጽበ ኣይመስለንን። ብዓይኡ ከኣ ናይ ሰላም፡ ልምዓት፡ ድሕነትን ዲሞክራስን መሰሉ ፈጺሙ ዝተነፈገ ህዝቢ እዩ። ምስዚ ብዝተተሓሓዘ ወዮ ክንዲ ናጽነት ንዝኣመሰለ መሰረታዊ ጉዳይ ብክቡር ዋጋ ኣውሒሱስ፡ ፍረ ናይቲ ኮስኲሱ ዘዕበዮ ተኽሊ ኣብ ምሕፋስ ግን ዘይበቐዐ ተባሂሉ ይንቀፍል ከም ዘሎ ነጋሪ ዘድልዮ ኣይኮነን። ርግጽ እዩ ንጉጅለ ህግደፍ ኣብቲ መጀመርያ እምነት እንተነንብረሉ ጌጋ ኣይምተባህለን። ኣብቲ መስርሕ ኣሰጓጉማኡ ርእዩ “ክሳብ እትኣምን ኪድ፡ ካብ ዘይትኣምን ግን ተመለስ” ዘይምባሉ ግና ዘተዓዛዝብ እዩ።
ጉጅለ ህግደፍ ድሕሪ ሕጂ ህዝብን ሃገርን ንምጥፋእ በቲ ዝጀመሮ ክዕዘር እንተዘይኮይኑ፡ ንድሕሪት ኣብ ዘይምለሰሉ ደረጃ ጽላለ በጺሑ እዩ። ንህዝቢ ኤርትራ እቲ ክሳብ ሕጂ ኣብ ልዕሊኡ ዝፈጸሞ ገበናት ውሒድዎስ፡ እነሆ ሎሚ ከኣ ዝያዳ ቀይዲ በቲኹ፡ ከም መቐጸልታ ናይቲ ካብ ኤርትራ ሓሊፉ ዞባና ንክዘርግ ከዕገርግሮ ዝጸንሐ፡ ብንቡርኳ ከይተዓደመ ኣብ ሃገረ ኢትዮዮጵያ፡ ትግራይ፡ ጎንደርን ወሎን ከይዱ ብህይወት ኤርትራውያን ዕሸላት ይጻወት ኣሎ። ናይዚ ኢድ ኣእታውነቱ ሳዕቤን ብዙሕ ኮይኑ ብቐረባ “ኣይማዮም ኣይሰማዮም” ኣብ ዝኾነ፡ ካብ ንቀጻልነት ህግደፍ ኣብ ስልጣን ሓሊፉ ኤርትራዊ ረብሓ ኣብ ዘየብሉ መንእሰያትና ይህልቕ ኣሎ። ድሮኳ ኣብዚ ሓድሽ መገሸኦም እውን ብናይ ውግእ ገበናት ክኽሰሱ ጀሚሮም ኣለዉ። እዚ ኣብ ትግራይ፡ ዓፋርን ኣምሓራን ዝካየድ ዘሎ ውግእ፡ ኣብ ኤርትራ ኮንካ ኣማዕዲኻ ኣብ እትርእዮ ተደሪቱ ዘይክተርፍ ክኸውን ከም ዝኽእል ኤርትራዊ ምስትውዓል የድልዮ። እዚ ሻራዊ ጉዕዞ ህግደፍ፡ ኤርትራውያን ኣብ ዓዲ ጓና ዝሃልቅሉ ዘለዉ እዩ። ኣብ ርእሲኡ፡ ኤርትራ ናብ እትፈርሰሉ ደረጃ እውን ክምዕብል ከም ዝኽእል ህዝብና ከስተብህለሉ አዘኻኽሮ። ስለዚ ሕጂ እ’ውን እቲ ሃገርን ህዝብን ናይ ምድሓን ዕድል ምሉእ ብምሉእ ኣይተጸንቀቐሞን’ሞ ህዝቢ ኤርትራ ሕሳብካ ክትገብር አዘኻኽር።


text:
ኣስተምህሮ ብዛዕባ ጐስጓስ ንተሳትፎ መንእሰያት2021-10-10 10:48:46 Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ Published in EPDP News Read 217 times
- font size decrease font size increase font size
ብጥምሮ ኣብያተ-ጽሕፈት ውደባ፡ ደቂ ኣንስትዮን መንእሰያትን ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ) ዝተዳለወ ጐስጓስ ንተሳትፎ መንእሰያት፡ ዝምልከት ኣስተምህሮ ብ9 ጥቅምቲ 2021 ተዋሂቡ። ኣብዚ ሓያሎ ኣባላት ሰዲህኤ ዝተሳተፍዎ፡ ብመንገዲ ዙም ዝተኻየደ ኣስተምህሮ፡ ብጾት ያሲን ኢብራሂም፡ ኣስገደት ምሕረተኣብን ደስበለ ካሕሳይን ንኩነታት መንእሰያት ኤርትራ ኣብ ስደት መጽናዕታዊ ጽሑፍት ኣቕሪቦም።
ኣብዚ ብኣላይነት ብጻይ መንግስተኣብ ኣስመሮም ሓላፊ ቤት ጽሕፈት ውደባዊ ጉዳያት ሰዲህኤ ዝተዋህበ ኣስተምህሮ፡ ሓው ያሲን ኢብራሂም ሓላፊ ቤት ጽሕፈት ጉዳይ መንእሰያት ኣገዳሲ መበገሲ ነጥብታት ኣቕሪቡ። ብጻይ ያሲን ኣብ መብገሲ ሕሳቡ፡ ኣገዳስነት ምክያድ መጽናዕቲ ብዛዕባ ጐስጓስን ተሳትፎን መንእሰያት ኤርትራ፡ መንእሰይ ካብቲ ካልእ ክፍልታት ሕብረተሰብ ብፍሉይ ዝረአየሉ ምኽንያት፡ ኣመዓባብላ ፖለቲካዊ ኣረአእያ መንእሰይ፡ ብሓፈሻ ኣብ ምብራቕ ኣፍሪቃ ብፍላይ ከኣ ኣብ ኤርትራ ኩነታት መንእሰያት ኣብ ዝብሉ ዛዕባታት ብዝተፈላለዩ ክኢላታት ዝተኻየዱ መጽናዕትታት ብምጥቃስ ኣገዳሲ ዝርዝር መብርሂ ሂቡ።
ብጻይቲ ኣስገደት ምሕረተኣብ ኣባል ማእከላይ ባይቶ ሰዲህኤ ከኣ፡ ኣብ ኤርትራ ተወሊዶምን ዓብዮምን ብዝተፈላለዩ ምኽንያታትን ኣገባባትን ካብ ኤርትራ ወጺኦም፡ ኣብ ወጻኢ ሃገራት ብዛዕባ ዝርከቡ ኤርትራውያን መንእሰያት ወኸሳታት ዘሰነዮ መጽናዕቲ ኣቕሪባ። እዞም ኣብ ወጻኢ ዝርከቡ ኤርትራውያን መንእሰያት ካብ ኣወጻጽእኦም ካብ ሃገር ጀሚርካ ዝተፈላለየ ተመኩሮታት ዘለዎም፡ ብኣዝዩ ጽንኩር ኩነታት ዝሓለፉ ምዃኖም ገሊጻ። ብፍላይ እቶም ድሕሪ ናጽነት ዝተወልዱ ብዛዕባ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ንናጽነት እኹል ኣፍልጦ ዘየጥረዩ፡ ብዘይካቲ ክስደዱ ዘገደዶም ጉጅለ ህግደፍ ብዛዕባኡ ዝነገሮም እንተዝይኮይኑ፡ ብዛዕባ ግደ ህዝቢ ኤርትራን ካለኦት ውድባት ምሉእ ኣብፍልጦ ከምዘይብሎምን ነተን ካለኦት ውድባት በቲ እቲ ጉጅለ ዘስረጸሎም ግጉይ ኣተሓሳስባ “ሓሙሻይ መስርዕ” ኢሎም ካብ ምጽዋዕ ሓሊፎም ካልእ ግንዛበ ከምዘየብሎም ኣስፊራ። ብዘይካዚ ንጉዳያት ኣስፊሕካ ብምራኣይ ኣብ ከም ዘይጐነጻዊ ኣገባብ ቃልሲ ዝኣመሰሉ ኣምራት ዘለዎም ኣረኣእያ ኣዝዩ ድሩት ምዃኑ ብኣብነታት ኣሰኒያ ገሊጻ። ኣብ መወዳእታ ከኣ ናይቲ መንእሰይ ኣተሓሳስባ ክሰፍሕን ኣብቲ ቃልሲ ክሳተፍን ቀጻሊ ኣስተምህሮ ምሃብን ነቲ ንሱ ዝኣምነሉ ኣተሓሳስባ ቀሪብካ ምርዳእን ከም ዘድሊ ሓቢራ።
ብጻይ ደስበለ ካሕሳይ ኣቦመንበር ዞባ ሰሜን ኣሜሪካ ሰዲህኤ ብወገኑ፡ ኣብ ወጻኢ ተወሊዶም ዝዓበዩ ኤርትራውያን መንእሰያት ኣብ ዝምልከት ተመሳሳሊ መጽናዕቲ ኣብቲ ኣስተምህሮ ኣቕሪቡ። ብጻይ ደስበለ ከም መወከሲ ዝወሰዶም ካብ 25 ክሳብ 40 ዝዕድሚኦም ዕባይ ዲያስፖራ ኤርትራውያን መንእሰያት መብዛሕትኦም ናይ ምምሃር ዕድል ዝረኸቡ ምዃኖም ኣረዲኡ። ምስዚ ኣተሓሒዙ ከኣ ናይዞም መንእሰያት ስድራቤት ናይ ስደት ተመኩሮን ኣብቶም መንእሰት ዘሕድሮ ጽልዋን ኣገንዚቡ። ኣተሓሒዙ፡ እዞም መንሰያት ኣብ ፖለቲካ ሃገሮም ከይሳተፉ ጽልዋ ካብ ዘሕድርሎም ካብ መጀመርታ ምስ ኤርትራዊ ኩነታት ዘላልዮም ኣብ ወጻኢ ሓያል ኤርትራዊ ማሕበረሰብ ዘይምንባሩ ከም ሓደ ምኽንያት ጠቒሱ። ኣብ መወዳእታ ከኣ ኣብ መንእሰያት ኤርትራ ከይተሓጽረ ብኣህጉራዊ ደረጃ ንመንእሰያት ኣብ ዝምልከት ናይ ዝተኻየዱ መጽናዕትታት ከም ኣብነታት ንተሳተፍቲ ገሊጹ። ከምኡ እውን መንእሰያት ኣብ ቃልሲ ተሳቲፎም ናይ ምስግጋር ትውልዳዊ ሓላፍነቶም ንክፍጽሙ ክግበሩ ብዛዕባ ዝግበኦም ጻዕርታትን ጐስጓሳትን ኣስፊሩ።
ተሳተፍቲ ናይዚ ኣገዳስን እውናውን ኣስተምህሮ ድሕሪቲ መግለጽታት፡ ዝተፈላለዩ ሕቶታት ኣቕሪቦም ብኣቕረብቲ ኣስተምህሮን ተሳተፍትን ግቡእ መልስታት ተዋሂቡን ነቲ መጽናዕትታት ዘሀብትም ተወሳኺ ሓሳባት ቀሪቡን። ብዘይካዚ ብዛዕባቲ ኣብቲ ኣስተምህሮ ዝቐረቡ ነጥባታ ኮነ ተዛመድቲ ዛዕባታት ብፍላይውን ኣብዚ ተኣፋፊ ህልዊ ፖለቲካዊ ኩነታት ሃገርናን ግደ ፖለቲካዊ ሓይልታቱን ብዝምልከት ብተሳተፍቲ ጠቐምቲ ለበዋታትን መተሓሳሰባታትን ቀሪቦም።


text:
ናይ ኢትዮጵያ ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ሎሚ ሶሉስ ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ኣሕመድ ሃንደበት ኣብ ዝተረኸብሉ ኣኼባ 467 ቢሊዮን ብር ብር ባጀት ንዝመጽእ ዓመት ኣጽዲቑ።ካብዚ 351 ቢሊዮን ብር ካብ ውሽጢ ሃገር ዝእከብ ኮይኑ ዝተረፈ 126 ቢሊዮን ድማ ካብ ወፃእን ውሽጥን ብልቓሕ ዝርከብ እዩ ተባሂሉ ኣሎ።
ኣፈ ጉባኤ ፓርላማ ኣቶ ታገሰ ጫፎ እቲ ባጀት ብምሉእ ድምፂ ከምዝፀደቐ ገሊፆም።
ኣብ ህልው ኩነታት መብርሂ ዝሃቡ ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ኣብ ወፃኢ ሃገር ዝርከቡ ኢትዮጵያዊያን ንህዝቢ ኦሮሞን ንኢትዮጵያን ናይ ምክፍፋል ወፍሪ ምክያድ ደው ኣቢሎም ናብ ውሽጢ ሃገር ኣትዮም ክቃለሱ ሓቲቶም።
ኦሮሞ ኣብቶም ዝሓለፉ 100 ዓመታት ንነፃነቱ ተቓሊሱ ነፃ ወፂኡ እዩ ድሕሪ ሎሚ ናይ ዕጥቒ ቓልሲ የድሊ እዩ ዝብል እምነት የብለይን ኢሎም።ሰላማዊ መንገድን ኵናትን ኣጣሚርካ ምኻድ ግን ኣይክኣልን ኢሎም።
‘'ንኢትዮጵያ ምፍራስ ዝክኣል መጀመሪያ ንዓና ብምፍራስ እዩ’’ ዝበሉ ንሶም ‘’ንሕና እናሃለና ንኢትዮጵያ ምፍራስ ዘይፍቀድ ምዃኑ ብዝግባእ ምርዳእ ይክኣል’’ ኢሎም።
‘’ንሕና እናመራሕና፣ንሕና ብህይወት እናሃለና ናይ ኢትዮጵያ ምፍራስ ኣይንፈቅድን።ዝኾነ ይኹን ሰብ ትሕቲ ኢትዮጵያ እዩ።ሰላም ኣይደልን፣ዴሞክራሲ ኣየድልን፣ ኵናት እዩ መፍትሒኡ ዝብሃል እንተኾይኑ ድማ ሕጊ ናይ ምኽባር ስራሕ ክስራሕ እዩ።ሕጂ ዘሎ ፖለቲካ ኣብ ቅንኢ ዝተመስረተ ፖለቲካ፣ ንኦሮሞ ዝኸፋፍል ፖለቲካ፣ ንኢትዮጵያ ዝኸፋፍል ፖለቲካ ኣይጠቅምን’' እዮም ኢሎም።
ቀ/ሚ ኣብይ ኣሕመድ ወሲኾም ኦሮሞ ሓደ እዩ ምስ ካልኦት ኢትዮጵያዊያን ብሓባር ንኢትዮጵያ ክሃንፅ እዩ ኢሎም።
ሞት ሃጫሉ ሁንዴሳ ስዒቡ ዝተላዕለ ሁከት ይኹን ዝወረደ ጉድኣት ብዝምልከት ኣብቲ ናይ ሎሚ አኼባ ፓርላማ ብሪፖርት ይኹን ካብ ኣባላት ፓርላማ ዝቐረበ ርእይቶ ኣይነበረን።
ብዛዕባ ግድብ ህዳሴ ኣብዝሃብዎ ሰፊሕ መብርሂ ኣብዚ ኣዳራሽ ብዝርዝር ከቕርቡዎ ዘይደልዩ ጉዳይ እንተኾነ እውን ኣብቶም ዝሓለፉ ክልተ ዓመታት ክኽበረሉ ዝግባእ ዝበሉዎ ስራሕ ምስርሑ ሓቢሮም።እኒ ግብፂ ጉዳይ ግድብ ህዳሴ ናብ ሕቡራት ሃገራትን ናብ ዓረብ ሊግ ወሲዶምዎ ዝነበሩ ሎሚ ናይ ኢትዮጵያ ዲፕሎማሲ ስለዝስዓረ ናብ ሕብረት ኣፍሪቃ ተመሊሱ ኣሎ እዚ ዓብይ ዓወት እዩ ኢሎም።
ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ኣሕመድ ምርጫ ብዝምልከት ኣብ ዝሃብዎ ርእይቶ ቫይረስኮሮና እንተዘይመፅእ ነይሩ ምርጫ ክካየድ ካብ ኩሉ ንላዕሊ ንሶም ናይ ዝመርሑዎ ብልፅግና ፓርቲ ድልየት ዝልዓለን ድልውነትን ከምዝነበረ ሓቢሮም።ኮይኑ ግን ኣብዚ ሕጂ እዋን ብዙሓት ሃገራት ብናቶም ኣገላልፃ 58 ዝኾና ሃገራት ብሰንኪ ቫይረስኮሮና ምርጫ ከምዘናውሓ ሓቢሮም።
በቲ ሕጂ ዘለዎ ኩነታት ምርጫ ንምክያድ እንተድኣ ተፈቲኑ ከምቲ ዝለመደናዮን ልሙድን ድራማ እዩ ክኸውን፤ዴሞክራሲ ኣይመፅእን ኢሎም።


text:
ፔሩ፡ ፕረዚደንት ነበር ኣላን ጋርሲያ ርእሱ ቀቲሉ
ፕረዚደንት ፔሩ ነበር ኣላን ጋርሲያ፡ ፓሊስ ብምጥፍፋእ ብዝተሓሓዝ ጉዳይ ኣብ ትሕቲ ቀይረዲ ክእትውዎ ናብ ገዝኡ ምስ መጽዎ ርእሱ ብጥይት ቀቲሉ።
ድሕሪ'ቲ ፍጻመ ብኡንብኡ ናብቲ ኣብ ርእሰ ከተማ ሊማ ዘርከብ ሆስፒታል ተወሲዱ መጥባሕቲ እኳ እንተ እንተ ተገብረሉ ክድሕን ኣይካኣለን።
እቲ ኣብ ስልጣን ዘሎ ፕረዚደንት እታ ሃገር፡ ማርቲን ቢስካራ እቲ ፕረዚደንት ነበር ከም ዝሞተ ኣርዲኡ።
ደገፍቱ፡ ኣብ ፊት እቲ ሆስፒታል ተኣኪቦም፡ ከይኣትዉ ብፓሊስ ከም ዝተኸልከሉ ጸብጻባት ካብታ ከተማ ሓቢሮም።
ኣላን ጋርስያ፡ ካብ ሓደ ናይ ህንጻ ኩባንያ ብላዕ (ጉቦ) ተቐቢልካ ዝብል ክሲ'ዩ ቀሪቡሉ ነይሩ። እንተ ኾነ ግን ነቲ ክሲ ክነጽጎ ጸኒሑ'ዩ።
ፓሊስ ኣብ ገዝኡ ምስ በጽሑ፡ ሓንሳብ ቴለፎን ክድውል ኢሉ ናብ ሓደ ክፍሊ ድሕሪ ምእታው ማዕጾ ከም ዝዓጸዎን፡ ድሕሪ ቁሩብ ደቓይቕ ተዂሲ ከም ዝተሰምዐን፡ ፓሊስ ብሓይሊ ናብቲ ክፍሊ ምስ ኣተዉ፡ እቲ ፕረዚደንት ነበር ኣብ ሳሎን ኮፍ ኢሉ ኣብ ርእሱ ቆሲሉ ከም ዝጸንሖም፡ ሚኒስተር ውሽጣዊ ጉዳያት እታ ሃገር ካርሎስ ሞራን ንጋዜጠኛታት ገሊጹ።
ኣላን ጋርስያ፡ መጀመርታ ካብ 1985 ክሳብ 1990፡ ንካልኣይ ግዜ ድማ ካብ 2006 ክሳብ 2011 ፕረዚደንት ላቲን ኣመሪካዊት ሃገረ ፔሩ ኮይኑ ኣገልጊሉ።
መርመርቲ፡ እቲ ፕረዚድነት ነበር፡ ካብ ሓደ ኦደብረክት ዝተባህለ ኣብ ምህናጽ መስመር ባቡር ርእሰከተማ ሊማ ዝነጥፍ ኩባንያ ብላዕ ተቐቢሉ ኢሎም ይኸሱ።


text:
ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት አንቶንዮ ጉተረዝ፣ ነቲ ብኣቦ መንበር ሕብረት ኣፍሪቃ ስይርል ራማፎዛ ዝተበገሰ ልዝብ ሰላም ኢትዮጵያ ሙሉእ ድጋፍ ከምዝገብርሉ ገሊጾም።
ኣንቶንዮ ጉተረዝ ‘ኩሎም ኣብ’ቲ ውግእ ይሳተፉ ዘለው ሓይልታት ነዚ ዕድል’ዚ ንክጥቀሙሉን እቲ ውግእ ንከህድእዎን’ ጸዊዖም ኣለው።
ኣብ እዋን ምምሕዳር በራክ ኦባማ ኣብ ጉዳያት ፖሊሲ ወጻኢ ዝነጠፉ ቤን ሮድ ብወገኖም ‘ኣብ ኢትዮጵያ ብዛዕባ ክቅጽል ዝኽእል ውግእ ኣትሒትካ ምርኣይ ዘለዎ ሓደጋ’ ገሊጾም። ‘ኢትዮጵያ ነዚ መልእኽቲ’ዚ ክተስተብህለሉ፣ ነቲ ውግእ ደው ክተብሎ ኣለዋ፣ ልዝብ ጥራሕ እዩ መፍትሒኡ’ ኢሎም።
ንሶም ዘቃልሕዎ መልእኽቲ ብሓላፊ ጉዳያት ኣፍሪቃ ቲቦር ናዥ’ውን ተደጊሙ እዩ። ንሶም ዝሓለፈ ሰሙን ክዛረቡ ከለው "ሽምግልና ረባሒ ክኾን ከሎ፣ ማለተይ፣ ክልቲኦም ወገናት ድልየት ምስ ዘርእዩ፣ ኣሜሪካ፣ ሽዑ ንሽዑ ኣብ’ቲ ቦታ ኣላ"፣ ኣብ’ዚ ሰዓት’ዚ ግና ኢሎም ቲቦር ናዥ "ሓዲኦም’ውን ድልየት የብሎምን፣ ካብ ካልኦት ንሰምዖ ግና ንሽምግልና ዝጽውዕ እዩ" ከምዝበሉ ዝዝከር እዩ።
ብዝተኣሳሰረ ዜና፣ ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ እንግሊዝ ዶሚኒክ ሱሊቫን ኣብ ዝፈነውዎ ናይ ትዊተር መልእኽቲ ምስ ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ደመቀ መኮንን ተራኺቦም ከምዝዘተዩ፣ ንሶም ንኣቶ ደመቀ "ኣብ’ቲ ውግእ ዝኣተው ወገናት ፖለቲካዊ መፍትሒ ከናድዩ፣ ሰብኣዊ ሓገዛት ናብ ህዝቢ ዝሓልፈሉ ኣገባብ ከዳልው ነጊረዮም" ኢሎም።


text:
ወግዕን(ልምዲ) በዓላትን ኣብ ሽወደን
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 24 8 2018
ልምዲ ወይ ወግዒ ማለት፡ ሰብ ደጋጊሙ ዘዘውትሮም ነገራት ማለት እዮም። በዓል፡ ንኣብነት ኣፋስጋ ከኣ፡ ኣብ ፍሉይ ኣጋጣሚ ዝግበር ወይ ዝካየድ ኣገዳሲ ነገር እዩ። እቶም ዝበዝሑ በዓላትን ወግዕታትን ሽወደን፡ ሃይማኖት ሰረት ዝገበሩ ኮይኖም፡ ክርስትናዊ ድሕረ ባይታ ዘሎዎም እዮም። ገሊኦም ድማ፡ ሽወደናውያን፡ ጣኦታት የምልኹ ኣብ ዝነበሩሉ ግዜ ዝተራዕሙ እዮም። ኣብዚ እዋን'ዚ፡ በዓል ክብሃል እንከሎ፡ ቤተሰብን ኣዕሩኽን ዝራኸቡሉ ኣጋጣሚ እዩ።
ገለ ኣገደስቲ ወግዕታት
ጥሪ
ጥሪ 01 ሓድሽ ዓመት እዩ። ዝበዝሕ ሰብ ናብ ስራሕ ኣይከይድን። ድሮ እቲ በዓል ዘሎ ምሸት ከኣ፡ ኒኦሽኣፍቶን(ድሮ ሓዲሽ ዓመት ወይ ዋዜማ) ይብሃል። ሓዲሽ ዓመት ሽዑ ስለ ዝጅምር፡ ብዙሓት የብዕሉዎ።
ለካቲት
ኣብ ወርሒ ለካቲት፡ ኣብያተ ትምህርቲ ሽወደን ናይ ለካቲት ወይ ናይ ስፖርት ዕረፍቲ ኣሎወን። ሽዑ፡ ቆልዑ፡ ካብ ትምህርቲ ዕረፍቲ'ዮም። እቲ ዕረፍቲ ንሓደ ሰሙን እዩ። ኣብ ወርሒ ለካቲት ወይ መጋቢት፡ ዝበዝሑ ህጻናት፡ ብላህመትን ቅብኣትን ዝተሰርሐ ሽኮራዊ ሕብስቲ(ሰምሉር) ይበልዑ። እዚ፡ ሽወደናውያን፡ ኣብ ናይ ጾም ወርሓት ዝኽተሉዎ ዝነበሩ ናይ ቀደም ልምዲ እዩ። እቲ ህዝቢ፡ ጾም ቅድሚ ምጅማሩ፡ ስብሒ ዘሎዎ መግቢ ይበልዕ ነይሩ። እቶም ዝጾሙ፡ ብሃይማኖት ምኽንያት ንገለ ሰዓታት ምንም ነገር ኣይበልዑን ነይሮም።
ኣብ ግዜ ፋሲጋ፡ ብዙሓት ሰባት፡ ናይ ፋስጋ ጨንገር፡ ማለት ንቑጽ ኮይኑ ገለ መመላኽዒ ዝግበረሉ ጨንገር የቐምጡ። ስእሊ: Colourbox
መጋቢትን ሚያዝያን
ፋሲጋ፡ ኣብ ወርሓት መጋቢት ወይ ሚያዝያ ዝብዓል ናይ ክርስትያን በዓል እዩ። መሰረት ናይዚ በዓል'ዚ ከኣ፡ ሞትን ትንሳኤን የሱስ ንምዝካር ዝብል እዩ። ፋሲጋ ኣብዚ እዋን'ዚ፡ ምስ ቤተሰብን ኣዕሩኽን ኴንካ ዝብዓል በዓል'ዩ። ኣብ ጥንቲ፡ ቅድሚ ፋስጋ ዘሎ 40 መዓልታት ምጻም ልሙድ እዩ ነይሩ። ፋስጋ ምስ ኮነ፡ ምዝዛም ናይ ጾም ይብዓል። ጾም ድሕሪ ምዝዛሙ ኸኣ፡ እንቋቑሖ ይበልዑ ነይሮም። ካብዚ ልምዲ'ዚ ብምብጋስ ድማ፡ ክሳብ ሕጂ መብዛሕትኦም ሽወደናውያን ኣብ ማዓልቲ ፋስጋ፡ ብዙሕ እንቋቑሖታት ይበልዑ። ኣብ ቅነ ፋሲጋ፡ ቆልዑ፡ ናይ ሓደ ሰሙን ናይ ትምህርቲ ዕረፍቲ ኣሎዎም። እዚ ኸኣ፡ "ዕረፍቲ ፋስጋ" (Påsklov) ተባሂሉ ይጽዋዕ። ቅድሚ ፋስጋ፡ ብዙሓት ቆልዑ፡ ክዳውንቲ ተኸዲኖም ገዛ ገዛ እናኸዱን ማዕጾ እናኳሕኲሑን "ርሑስ ፋስጋ(ቦኖፌስታ)" ይብሉ። ሰብ ገዛ ብወገኖም፡ ነቶም ቆልዑ፡ ካራሜለ ይህቡዎም።
ኣብ ግዜ ፋሲጋ፡ ብዙሓት ሽወደናውያን፡ ናይ ፋስጋ ጨንገር (Påskris) የዳልዉ። እዚ ናይ ፋስጋ ጨንገር'ዚ፡ ጨንፈር ናይ ሓደ ብዮርክ(ዓይነት ኦም) ዝተባህለ ገረብ ኮይኑ፡ ሕብራዊ ክንቲት ገይሮም የማዕርጉዎ። ሚያዝያ 30፡ ድሮ 01 ግንቦት፡ "ቫልፑርጊስ(Valborgsmässoafton)"፡ ዝተሰምየ በዓል እዩ። ኣብዚ ዕለት'ዚ፡ ሰባት፡ ንጽድያ እንቋዕ ደሓን መጻእካ(ብፍስሃ ንምቕባል ከም መግለጺ ሰናይ ትምኒት) ይብሉዎ። ኣብ ብዙሕ ከባቢታት ሽወደን፡ መጋርያታት ይውላዕ፡ ብዛዕባ ጽድያ'ውን ይደርፉ ወይ ይዝምሩ።
ናውሩዝ
ናውሩዝ፡ ብኢራናውያን፡ ኩርዳውያንን ኣፍጋናውያንን ዝብዓል፡ ብዓል ሓድሽ ዓመት እዩ። ኣብ ሽወደን ግን፡ መብዛሕትኡ ግዜ፡ ንሓዲሽ ዓመት ናይ ፐርሻውያንን ኩርዳውያንን ሓዲሽ ዓመት እዩ ናውሩዝ ዝባሃል። ንውሓት መዓልትን ለይትን ሕደ ኣብ ዝኾነሉ፡ "ጽድያ እንኳዕ ደሓን መጻእካ" ዝብሃለሉ፡ ኣብ መጋቢት 20፡ 21 ወይ 22ዝብዓል በዓል'ዩ። ሓፈሻዊ ግን ኣብ መወዳእታ መጋቢት ይዝውተር። ናይ ናውሩዝ በዓል፡ ን13 መዓልታት፡ ብብልዕን ሓጎስን ይካየድ። ሓዊ ኣጒዶም ከኣ ይሳገሩዎ።
ድሮ መዓልቲ ሰራሕተኛታት(መይ ደይ) ስእሊ: Colourbox
ግንቦት
ግንቦት 01፡ መዓልቲ ሰራሕተኛታት እዩ። ኣብ ብዙሓት ሃገራት ድማ፡ ካብ 19 ክፍለ ዘመን ጀሚሩ ይብዓል ነይሩን ኣሎን። ግንቦት 01፡ ተምሃሮን ሰራሕተኛታትን የዕሪፎም ዝውዕሉሉ መዓልቲ እዩ። ኣብ ግንቦት 01፡ ንምኽባር መሰል ሰራሕተኛታት ዝዓለመ ሰልፊ ይግበር።
በዓል ዕርገተ ክርስቶስ፡ 40 መዓልታት ድሕሪ ፋሲጋ ይብዓል። ነቲ ናይ የሱስ ካብ ሞት ተንሲኡ ናብ ሰማይ ዝዓረገሉ ፍጻመ ድማ የዘክር። ዕርገተ ክርስቶስ ዝብዓለሉ መዓልቲ፡ ዝበዝሕ ሰራሕተኛ ስራሕ ኣይከይድን። መብዛሕትኡ ድኳናት'ውን ዕጹው'ዩ። 10 መዓልታት ድሕሪ ዕርገት፡ መንፈስ ቅዱስ ዝመጽኣሉ ወይ ዝወርደሉ ናይ ክርስትያን በዓል እዩ።
መፋርቕ ሓጋይ ኣብ ኔስ ስእሊ: Bianca Rösner
ሰነ
ሰነ 06፡ ናይ ሽወደን ሃገራዊ በዓል እዩ። ኣብዚ ዕለት'ዚ ገለ ሰባት ሃገራዊ ልብሲ ይለብሱ። ዝተፈላለያ ክፍላተ ኣከባቢታት ናይ ሽወደን፡ ዝተፈላለየ ሃገራዊ ልብሲ ስለ ዘሎወን መን ካበይ መጺኡ ክፍለ ይከኣል።
መጀመርታ ሰነ፡ ናይ ተማሃሮ ቆልዑ፡ ክረምታዊ ዕረፍቲ እዩ። ሽዑ፡ ምዕጻው ቤት ትምህርቲ እዩ። ነዚ ናይ ምዕጻው ትምህርትን ምጅማር ናይ ዕረፍቲ ግዜን(ሶማርሎቭ) ድማ፡ የብዕሉዎ። ኣብ ምዕጻው ቤት ትምህርቲ፡ እቶም ነኣሽቱ ቆልዑ፡ ምስ ወለዶም ይመጽኡ።
ድሮ ሚድሶማር ህዝባዊ በዓል እዩ። እቲ በዓል፡ ኣብ መንጎ ዕለታት 19-25 ሰነ ዘላ ዓርቢ እዩ ዝኽበር። እዚ በዓል እዚ፡ ሃገረ ሽወደን፡ ገና ክርስትያን ከይኮነት እንከላ እዩ ተጀሚሩ። ኣብ ድሮ በዓል፡ ሰባት፡ ኣብ ክቢ ናይ ሓደ ፓሎ ይስዕስዑ። እቲ ፓሎ፡ ብኣቝጽልትን ዕንበባታትን ዘጌጸ እዩ። ህጻናትን በጽሕታትን ድማ፡ ኣብ ርእሶም እሳር ዕንበባታት ይገብሩ። ኣብቲ ግዜ'ቲ፡ ሰባት፡ ሲል ከምኡ'ውን ላክስ ዝባሃሉ ዓይነታት ዓሳ፡ ድንሽን ስትሮቤርን ይበልዑ።
ሓምለን ነሓሰን
ኣብ ሽወደን፡ መብዛሕትኡ ሰብ፡ ሓምለን ነሓሰን'ዩ ዓመታዊ ዕረፍቲ ዝውሃቦ። ኣብ ከባቢነሓሰ ዕስራ፡ ትምህርቲ እንደገና ይጅመር። ኣብ መወዳእታ ነሓሰ ናይ ዕንቅርቢት ባሕሪ ፌስታ ይግበር። ኣብዚ ፌስታ'ዚ ዝተቐልወ ዕንቅርቢት ባሕሪ ይብላዕ። ሓደ ብኬሪ መስተ'ውን ይሰተ። እቲ መስተ፡ ኑበ ወይ ስናፕስ ይብሃል። ናይ ኑበን ናይ ስናፕን ዝምልከት ደርፍታት ድማ ይድረፍ።
መስከረምን ጥቅምትን
ኣብ መወዳእታ ጥቅምቲወይ መጀመርታ ሕዳር፡ ኣብያተ ትምህርቲ፡ ንሓደ ሰሙን ዝኣክል ይዕጸዋ። ቆልዑ'ውን የዕርፉ። "ናይ ቀውዒ ወይ ከኣ ናይ ንባብ ዕረፍቲ" ተባሂሉ ኸኣ ይጽዋዕ።
ጥቅምቲ ናብ ሕዳር ክሰጋገር እንከሎ፡ ወቕቲ በዓል ሃሎዊን (ዋዜማ ዕለተ ትንሳኤ ሙታን) እዩ። ኣብዚ በዓል'ዚ፡ ቆልዑ፡ ነቲ ዕለት ዘንጸባርቕ ክዳውንቲ ተኸዲኖም ገዛ ገዛ እናኸዱ 'ካራሜለ ሃቡና' ይብሉ። መብዛሕትኦም ድማ፡ ዱባ ገዚኦም ኣብቲ ዱባ መብራህቲ ይተኽሉ። በዓል ሃሎዊን፡ ኣብ ሽወደን፡ ዳርጋ ሓድሽ በዓል እዩ። መበቆል ናይዚ በዓል'ዚ፡ ካብ ሃገረ ኣየርላንድ ዝተበገሰ ኮይኑ፡ ኣየርላዳውያን ስደተኛታት፡ ነቲ ባህሊ ሒዘሞ ናብ ኣሜሪካ ድሕሪ ምኻዶም'ዩ እቲ ልምዲ፡ ኣብታ ሃገር ክምዕብል ዝኸኣለ።
ዮም ኪፕፑር (ናይ እብራውያን በዓል)
መስከረም ወይ ነሓሰ ኣቢሉ፡ 'ዮም ኪፕፑር' ዝተሰምየ ኣገዳሲ በዓል እብራውያን ይኽበር። እዚ በዓል እዚ፡ ብጾም፡ ጸሎት፡ ቅዳሴን ከባቢኻ ንዘለዉ ሰባት ይቕረ ብምሕታትን ይብዓል። ዮም ኪፑር፡ ዕለተ-ዕርቂ (መዓልቲ ስኒት) ድሕሪ 10 መዓልታት ካብ መዓልቲ ሓድሽ ዓመት እብራውያን (ሮሽ ሃሻና) ኣብ ዘሎ ዕለት ይኽበር።
ሕዳር
ፌስታ ምውታን፡ ኣብ መንጎ 31 ጥቅምትን 06 ሕዳርን ዘላ ቀዳም ይውዕል። እዚ በዓል'ዚ፡ ምዉታን ዝዝከሩሉ ናይ ክርስትያን በዓል እዩ። ብዙሓት ሽወደናውያን፡ ናብ መቓብር ብምኻድ ኣብቲ ናይ ኣዝማዶም ወይ ብጾቶም መቓብር ሽምዓ ይውልዑ።
ጽምብል ሉሲያ፡ 13 ታሕሳስ ስእሊ: Colourbox
ታሕሳስ
ታሕሳስ፡ ናይ ልደት ወርሒ እዩ። ልደት ድማ፡ ምውላድ ክርስቶስ ዝዝከረሉ ናይ ክርስትያን በዓል እዩ።
13 ታሕሳስ፡ ናይ ሉሲያ መዓልቲ እዩ። እዚ በዓል'ዚ' ክረምቲ ቅድሚ ምእታዉ ዝኽበር በዓል'ዩ። ክረምቲ፡ ጸልማት ዝበዝሓሉ እዋን ስለ ዝኾነ፡ ድሕሪ ክረምቲ ጸሓይ ንኽትምለስ ተባሂሉ ዝብዓል በዓል እዩ። ናይ መውዓሊ ህጻናትን ናይ መደበኛ ቤት ትምህርትን ተምሃሮ፡ ጻዕዳ ኽዳን ተኸዲኖም ብዛዕባ ሉሲያን ልደትን ይዝምሩ።
ሒደት መዓልታት ቅድሚ ልደት፡ ኣብያተ ትምህርቲ ይዕጸዋ። ዕረፍቲ ልደት፡ ክሳብ መጀመርታታት ጥሪ ይጸንሕ። 24 ታሕሳስ፡ ድሮ ልደት እዩ። ልደት ንመብዛሕትኦም፡ ካብ ስራሕ የዕሪፎም ምስ ስድራቤቶም ብሓባር ዘብዕሉዎ ዝዓበየ በዓል እዩ። ኣብቲ እዋን'ቲ፡ ብብዝሒ ዝብላዕ መግቢ ናይ ልደት መግቢ'ዩ። ንኣብነት ሲል፡ ብትኪ ዝበሰለ ዓሳ ወይ ላክስ፡ ድንሽ፡ ብትኪ ዝበሰለን ዝደረቐን ስጋ ሓሰማ፡ ሾትቡላር (ነኣሽቱ ኮዓሳሱ ዝመስል ስጋ)፡ ግዕዝም ላኡል ወይ ፕሪንስ ኮርቭን ገዓት ሩዝን የጠቓልል። ሰባት ናይ ልደት ህያብ ይለዋወጡ። ዘንጸባርቕ ነገራትን መብራህትን ዘሎዎ ናይ ልደት ጽሕዲ ይዳሎ። ህያባት ከኣ ከም ልምዲ ኣብ ትሕቲ ጽሕዲ ልደት ይቕመጥ።
06 ጥሪ፡ መበል 13 መዓልቲ ድሕሪ ልደት ኮይኑ፡ ከም በዓል ድማ ይብዓል። 13 ጥሪ፡ናይ ልደት በዓላት ይውዳእ። እቲ ጽሕዲ ድማ ተቐንጢጡ ይድርበ።
ቶምተን ፔፓርካኩርን፡ ምስ ልደት ይተኣሳሰሩ፡ ስእሊ: Colourbox
ሮመዳን
ሮመዳን፡ ንሓደ ወርሒ ዝጸንሕ፡ ናይ ኣመንቲ ምስልምና ናይ ጾም እዋን እዩ። እቶም ንጾም ዝኣኸሉ ወይ ክጾሙ ዝግበኦም ሰባት፡ ጸሓይ በሪቓ ክሳብ ትዓርብ ኣብ ዘሎ ግዜ፡ ካብ ብልዒ፡ መስተ፡ ምትካኽን ጾታዊ ርክብን ነብሶም ይገትኡ። ጾመ ሮመዳን፡ ብዒድ ኣልፈጥር'ዩ ዝድምደም። ነፍሰ ጾራት ወይ ዘጥቡዋ ደቂ ኣንስትዮ፡ ካብ ጾም ነጻ እየን። ሕሙማንን ኣረጋውያንን'ውን ከምኡ። ጾመ ሮመዳን፡ ብኣቆጻጽራ ወይ ካላንደር ኣመንቲ ምስልምና፡ ኣብ ታሽዓይ ወርሒ ይውዕል። እምነት ምስልምና ዝኽተሎ ኣቆጻጽራ ግዜ፡ ኣብ ወርሒ ዝተሰረተ ስለዝኾነ፡ ሮመዳን፡ ክቕድምን ክድሕርን ይኽእል።


text:
ኣብ ሕብረት ኣፍሪቃ ወኪል ኣውሮዻዊ ሕብረት ሚስተር ጋርይ ኲንሲ፣ እቲ ኣብ ጣልያን ንዝኽሪ ዓሰርተታት ኣሻሓት ኢትዮዽያውያን ዝጨፍጨፈ ግራዝያኒ ሓወልቲ ምቋም ንርክብ ክልቲኦም ወገናት‘ዶ ኣየበላሽዎን ዝብል ሕቶ ቀሪብሎም ዝሃብዎ መልሲ ኣሎ፣
ሚስተር ጋርይ“እታ ከተማ ንዘሕለፈቶ ውሳነ ኣመልኪቶም ብርክት ዝበሉ ጣልያናውያን ተቃውሞኦም ኣቃሊሖም‘ዮም።ኣነ ብወገነይ፣ፈፂመ ኣይሰማማዕን።ከምዝበልክዎ ግን፣ናይ ውሑዳት ኣተሓሳስባ ማዕረ ኣተሓሳስባ ዝበዝሑ ገይርና ክንወስዶ ኣይግባእን ባሃላይ‘የ” ኢሎም።
ኣምባሳደር ኲንሲ ጆንስ ወሲኾም፣እዚ ንሶም ዝሃብዎ ሪኢቶ፣ናይ ውልቆም‘ምበር፣ሪኢቶ ኣውሮዻዊ ሕብረት ኣይኮነን።እቲ ኣጀንዳ ንባዕሉ ጉዳይ ሓንቲ ኣባል ሃገርን ኣብ ሓንቲ ከተማ ዝተኸሰተን‘ዩ ኢሎም። ኣተሓሒዞም፣ኣብ‘ዚ ሰሙን‘ዚ ዝሰላሰል ሓባራዊ ኣኼባ መራሕቲ ክልቲኡ ኣህጉራት ግና፣ኣብ‘ዚ ጉዳይ‘ዚ ከምዘይዘራረብ ኣረጋጊፆም።
ንሶም ወሲኾም”ኣብ ዝተኸሰትሉ ይኸሰቱ ብዘየግድስ፣ኩሎም ዓይነታት ዘርኣዊነትን ፅልኣትን ብዘይጥርጥር ንኹንኖም ኢና።ልዝባትና‘ውን ኣብ‘ዞም ዘይሃነፅቲ ሪኢቶታት ኣየማእክሉን‘ዮም።ኣብ ክንድኡ ልዝብና ኣብ ንርበሐሎም ክልተኣዊ ዛዕባታት እዮም ከማእክሉ”ኢሎም።
ገለ ተንተንቲ ኣውሮዻ ንርክብ ምስ ኣፍሪቃ ዝጀመረቶ፣ካብ ቻይና ውድድር ስለዘጓነፋ‘ዩ ይብሉ።
ኣብ ሕብረት ኣፍሪቃ ፍሉይ ልኡኽ ኣውሮዻዊ ሕብረት ጋርይ ኲንስ ግና፣ ኣብ ሞንጎ ክልቲኤን ኣህጉራት ዝተጀመረ ርክብ ክግምገም‘ዩ።ኣብ‘ዚ ተቀያያሪ ዓለም‘ዚ፣ርክብ ክልቲኤን ጎረባብቲ ኣህጉራት ክቅፅል‘ዩ ኢሎም ይብል መለስካቸው ኣምሃ ዝላኣኾ ሪፖርት።


text:
ኣሜሪካ ቅድሚ እቲ ዝቕፅል ጉባኤ ኩነታት ለውጢ ኣየር ቀንዲ ጉዳይ ወፃኢ ፖሊስ ገይራ ከምትሕዞ ኣረጋጊፃ። ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣንቶኒ ብሊንከን ኣሜሪካ ኣብ ምምዕባል ፈጠራ ወይ ምህዞ ተሓዳሲ ሓይሊ ብቻይና ትቕደም ኣላ ኢሎም።
ዋይት ሃውስ ኣብዚ ሰሙን ኣብ ዝካየድ ናይ መራሕቲ ጉባኤ ኩነታት ኣየር ኣሜሪካ ንለውጢ ኩነታት ኣየር ምቅላስ ዝለዓለ ውራይ ፖሊሲ ወፃኢኣ ከምእትገብር ኣረጋጊፃ።
ምንስቴር ጉዳይ ወፃኢ ኣንቶኒ ብሊንከን ብቅድሚ ትማሊ ሶኑይ ኣብ ዘስምዕዎ መደረ ኣብ ምህዞ ምምዕባል ተሓዳሲ ሓይሊ ወይ ፀዓት ኣሜሪካ ደድሕሪ ቻይና ትስዕብ ኣላ ኢሎም።
ንለውጢ ተሓዳሲ ፀዓት ምምራሕ እንተዘይክኢልና ምስ ቻይና ነካይዶ ስትራተጂያዊ ውድ ድር ዩናይትድ ስቴትስ ክትስዕር እያ ኢልካ ምሕሳብ ከቢድ እዩ ኢሎም ብሊንከን። "ኣብዚ ሕዚ እዋን ድሕሪት ተሪፍና ኣለና’’ ዝበሉ ንሶም "ቻይና እታ ዝዓበየት ኣፍራይትንኣውፋሪትን ፓኔላት ፀሓይ ሓይሊ፣ናይ ንፋስ ሓይሊ መመንጨዊ፣ባትሪታት፣ ናይ ኤሌክትሪክ ተሽክርከርቲ እያ’’ ኢሎም።
ካብ ናይ ዓለም ናይ ተሓዳሲ ፀዓት ፓተንት ወይ ወነንቲ ፍቓድ ሲሶ ትውንን ከምዘላን እንተድኣ ዘይተዓፃፂፍና ኣሜሪካ ናትና ድልየትን ክብርታትን ብዘንፀባርቕር መልክዑ ኩነታት ኣየር ዓለም ናይ ምቕራፅ ዕድል ክትስእን እያ ኢሎም።በዚ ድማ ማእለያ ዘይብሉ ዕድላት ስራሕ ኣሜሪካዊያን ክንቐብፅ ኢና እዮም።
ብሊንከን መራሕቲ ዓለም ኩነታት ኣየር ንምቕልባስ ንምዝታይ ኣብ ዝቀራረብሉ ቅድሚ ሰለስተማዕልታት ኣብ Chesapeake BayFoundation ኣናፖሊስ ሜሪላንድ ኣብዘስምዕዎ መደረ እዮም ነዚ ዝገለፁ።
ብመሰረት ምንጭታት ዲፕሎማሲ ናይ ቻይና ፕሬዝዳንት ሺን ዢንግፒንግ መደረ ከስምዑ ተጋቢዞም ኣለው።
ናይ ኣሜሪካ ፍሉይ ልኡኽ ኩነታት ኣየር ዝኾኑ ጆን ኬሪ ምስ ሰበስልጣን ቻይና ድሕሪ ምርኻቦም ኣሜሪካን ቻይናን ኩነታት ኣየር ንምቁፅፃር ብዛዕባ ዝውሰዱ ስጉምትታትት 17 ሚያዚያ ሓባራዊ መግለፂ ኣውፂአን።


text:
ናይ ደቡብ ኮርያ ርእሰ ብሔር ሞን ጃኤይን ዕለት 18 ጥቅምቲ 2018 ዓ.ም. ኣብ ሃገረ ቫቲካን ወግዓዊ ምብጻሕ ከካይዱ ምዃኖም ክሕበር እንከሎ፡ እዚ ምብጻሕ ኣብ ሃገረ ቫቲካን ሞን ጃኤይን ዕለት 17 ጥቅምቲ 2018 ዓ.ም. ናይ ቅድስቲ መንበር ዋና ጸሓፊ ብፁዕ ካርዲናል ፒየትሮ ፓሮሊን ኣብ ባዚሊካ ቅዱስ ጴጥሮስ፥ ምእንቲ ሰላም ኣብ ኮርያ ሓሳብ ዝገበረ ዘዕርገዎ መስዋዕተ ቅዳሴ ድሕሪ ሓደ መዓልቲ ስዒቡ ዝፍጸም ምዃኑን፡ ኣብዚ ዝካየድ ርክብ’ዚ ርእሰ ብሔር ሙን ካብ ሰሜን ኮርያ ኪም ጆን ኡን ናብ ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍርንቸስኮ ዝተላእከ መልእኽቲ ንቅዱስነቶም ከረክቡ ምዃኖም ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ኣፍሊጡ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን ዋና ኣመሓዳሪ ግረግ ቡርከ፡ ቅዱስ ኣቦና ዕለት 18 ጥቅምቲ 2018 ዓ.ም. ፍርቂ መዓልቲ ኣብ ሓዋርያዊ መንበሮም ንወግዓዊ ምብጻሕ ሃገረ ቫቲካን ንዝኣትዉ ናይ ደቡብ ኮርያ ርእሰ ብሔር ሞን ጃይንግ ተቐቢሎም ከዘራርቡ ከምዝኾነን ሓቢሮም።
ዕለት 17 ጥቅምቲ 2018 ዓ.ም. ኣብ ባዚሊካ ቅዱስ ጴጥሮስ ናይ ቅድስቲ መንበር ዋና ጸሓፊ ብፁዕ ካርዲናል ፓሮሊን ምእንቲ ሰላም ኮርያ ኣብ ዘዕርገው መስዋዕተ ቅዳሴ ናይ ደቡብ ኮረያ ርእሰ ብሔር ሙን ክሳተፉ ምዃኖም ዝሓበሩ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን ሓላፊ ቡርከ ኣስዒቦም፡ ናይ ደቡብ ኮርያ ርእሰ ብሔር ወሃቢ ቃል ኪም ኤዩ ክዩም፡ ርእሰ ብሔር ሙን ካብ ናይ ሰሜን ኮርያ ርእሰ ብሔር ኪም ጆን ኡን ናብ ቅዱስ ኣቦና ዝተላእከ ሰታሪት ንቕዱስነቶም ከረክቡ ከምዝኾኑን፡ ብሓጺሩ ኣብቲ መልእኽቲ ናይ ሰሜን ኮርያ ርእሰ ብሔር ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብ ፕዮንግያንግ ወዓዊ ምብጻሕ ዘካይዱ እንተድኣ ኰይኖም ብእንቋዕ ደሓን መጻእኩም ብዝብል ናይ ታሕጓስ ብድሙ ኣቀባብላ ከምዝገብሩሎም ዝገልጽ ሓሳብ ዝገልጽ ምዃኑ ናይ ደቡብ ኮርያ ርእሰ ብሔር ወሃቢ ቃል ክዩም ከምዘፍለጡ ዝተፈላለያ ዓለም ሓቆፍ ናይ ዜና ኣገልግሎት ተወኪሶም ቡርከ ኣፍሊጦም።


text:
Radio Erena: 31 May 2020
ፈረንሳ ኣብ ግሪኽ ካብ ዝርከቡ ስደተኛታት ን750 ሰባት ዑቕባ ክትህብ ምዃና ኣፍሊጣ።
ቤት ጽሕፈት ሚኒስተር ጉዳይ ስደተኛታት ግሪኽ ኣብ ዘውጸኦ መግለጺ፣ ሚኒስተራት ጉዳያት ወጻኢ ፈረንሳን ግሪኽን ድሕሪ ዘካየዱዎ ዝርርብ፣ ፈረንሳ ኣብ ግሪኽ ዝጸንሑ ስደተኛታት ዝተፈላለያ ሃገራት ከተጣይስ ከምዝወሰነት ኣፍሊጡ።
350 ካብቶም ስደተኛታት፣ ኣላዪ ዘይብሎም ትሕቲ ዕድመ ህጻናት እዮም።
እቲ መግለጺ ብተወሳኺ፣ ምጥያስ’ዞም ስደተኛታት ኣብ መጀመሪያ ናይዚ ዓመት ክካየድ ተመዲቡ እኳ እንተነበረ፣ ብሰንኪ ለበዳ ኮሮና ቫይረስ ምንቅስቓስ ብምድራቱ ከይተኻየደ ምጽንሑ ኣፍሊጡ።
ኤምባሲ ፈረንሳ ኣብ ግሪኽ ብወገኑ ኣብ ዝሃቦ መብርሂ፣ እቶም ፈረንሳ ዝተቐበለቶም 750 ሰባት ኣብ ወርሒ ሰነ ክግዕዙ እኳ እንተኾኑ፣ እቶም ጉዳዮም ተቐባልነት ዘይረኸበ ዜጋታት ኣፍሪቃ፣ ናብ ሃገሮም ዝምለሱሉ መንገድታት ንምንዳይ፣ እቲ ዘተ ክቕጽል ምዃኑ ሓቢሩ።
ፈረንሳ ኣብ ኣተሓሕዛ ጉዳይ ስደተኛታት ንዘለዋ ጸገምን፣ ሕብረት ኤውሮጳ ንዝሃባ ቁጽሪ ስደተኛታት ክትቅበል ብዘይምኽኣላን፣ ካብ ዝተፈላለዩ ተጣበቕቲ መሰላት’ታ ሃገር ነቐፌታ ክቐርበላ ጸኒሑ’ዩ።


text:
Radio Erena: 18 September 2018
ፕረዚደንታት ኤርትራን ጂቡቲን ኣብ ከተማ ጅዳ ከምዝተራኸቡ ኣገልግሎት ዜና ስዑዲ ሓቢሩ።
ኣብቲ ብዕለት 17 መስከረም ዝተኻየደ ርክብ፣ እቶም ፕረዚደንታት ነቲ ኣብ ጂቡቲ ብሚኒስተራት ጉዳያት ወጻኢ ክልቲኤን ሃገራት ዝተፈረመ ኣፈናዊ ስምምዕ ሰላም ተግባራዊ ዝኾነሉ መንገድታት ከምዝዘተዩ ተሓቢሩ።
ርክብ መራሕቲ’ዘን ኣብ ፖለቲካዊን ወተሃደራዊን ወጥሪ ዝጸንሓ ኤርትራን ጂቡቲን፣ ብንጉስ ስዑዲ ሳልማን ቢን ዓብዱልዓዚዝ ዝተጸወዐ ከምዝኾነ፣ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ’ታ ሃገር ዓደል ኣል ጁበይር ገሊጹ።
ዓደል ኣልጁበይር ብተወሳኺ ርክብ ክልቲኦም መራሕቲ ኣብ ዝምድና ኤርትራን ጂቡቲን ከምኡ’ውን ኣብ ሰላምን ምርግጋእን ቀርኒ ኣፍሪቃ ሓድሽ ምዕራፍ ዝኸፍት’ዩ ድሕሪ ምባል፣ ክልቲኦም ፕረዚደንታት ንንጉስ ሳልማን ምስጋንኦም ኣቕሪቦም ኢሉ።
እንተኾነ ብዛዕባ’ቲ ዝተኻየደ ዘተ ዝኾነ ዝርዝራዊ ሓበሬታ ኣይሃበን።


text:
Radio Erena: 14 May 2020
ን34 ዓመታት ኣብ ስልጣን ዝርከብ ፕረዚደንት ኡጋንዳ፣ ዩዌሪ ሙሰቬኒ፣ ዝመጽእ ዓመት ኣብ ወርሒ መጋቢት ክካየድ ዝተመደበ ሃገራዊ ምርጫ፣ ብሰንኪ ለበዳ ኮረና ቫይረስ ክስረዝ ከምዝኽእል ኣተንቢሁ።
እቲ ፕረዚደንት፣ NBS ምስ ዝተባህለ ቴሌቭዥን እታ ሃገር ኣብ ዝገበሮ ቃለ መጠይቕ፣ “ኮረና ቫይረስ እንከሎ ምርጫ ክካየዲ’ዩ ኢልካ ምሕሳብ ጽላለ’ዩ” ክብል ገሊጹ።
ዛጊት 121 ሰባት ብኮረና ቫይረስ ከምዝተለኽፉዋ ኣብ ዝሓበረት ኡጋንዳ፣ ኣብ መጋቢት 2021 ንዝካየድ ምርጫ፣ ብሰንኪ እዚ ለበዳ ክሰጋገር ይኽእል’ዩ ንዝብል መግለጺ’ቲ ፕረዚደንት ካብ ሓያሎ ፖለቲከኛታት እታ ሃገር ተቓውሞ ይውሕዞ ኣሎ።
ዝመጽእ ዓመት ክካየድ ኣብ ዝተመደበ ምርጫ ኡጋንዳ፣ 76 ዓመቱ ዝመልእ ፕረዚደንት ሙሴቬኒ፣ ዕድመ ኣብ ምርጫ ንዝወዳደር ዜጋ እታ ሃገር ዝግድብ ቅዋም ከምዝሰረዞ’ዩ ኣቐዲሙ ክግለጽ ጸኒሑ።
ኣብ ኣፍሪቃ ክሳብ ዝመጽእ ዓመት፣ ኣብ 22 ሃገራት ምርጫታት ክካየድ ተመዲቡ እኳ እንተሎ፣ ሓያሎ ካብኣተን ለበዳ ኮረና ቫይረስ ከም ምኽንያት እናጠቐሳ ከይስርዝኦ ስግኣት ኣሎ።
ብጉልባብ ኮረና ቫይረስ፣ ሃገራዊ ምርጭኣ ብወግዒ ዝሰረዘት ቀዳመይቲ ሃገር ኣብ ኣፍሪቃ ኢትዮጵያ ኮይና ኣላ።
ለበዳ ኮረና ቫይረስ፣ ንህዝብታት ዓለም ኣብ ከቢድ ሻቕሎት ሸሚምዎ እኳ እንተሎ፣ ንዝበዝሑ መለኽቲ ስርዓታት ግና ዘይተሓስበ ምርቓ’ዩ ኮይንዎም ክብሉ ሓያሎ ወገናት ይጠቕሱ።


text:
ኣብ ኣዲስ ኣበባ ሎሚ ዝተራኸቡ መራሕቲ ሃገራት ኢጋድ፣ናብ ሶማልያ ተወሳኺ ሰራዊት ዝልእኹሉ መስርሕ ተዘራሪቦም።እቲ ዝወፀ መግለፂ ከምዝሕብሮ፣ሰራዊት ኬንያ ኣብ ትሕቲ ስሙር ሓይሊ ሕብረት ኣፍሪቃ ንክንቀሳቀስ ክሓቱ‘ዮም ተባሂሉ‘ሎ።
ድሕሪ ጠለብ በይነ መንግስታት ምብራቅ ኣፍሪቃ (ኢጋድ) ሰራዊታ ምናልባሽ ናብ‘ቲ ኣብ ሶማልያ ኣንፃር ኣል-ሸባብ ዝተጀመረ ውግእ ክትልእኽ ከምዝኽእል ኢትዮዽያ ገሊፃ‘ላ።መራሕቲ ኢጋድ ሎሚ ዓርቢ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ተኣኪቦም ነይሮም።
ሰራዊት ኬንያ፣ቅድሚ ሓደ ወርሒ ዝጀመርዎ ወፍሪ፣ብዝናብን ሎጂስቲካዊ ፀገማትን ዝተደናጎየ‘ውን እንተመሰሰ፣ቀስ እናበለ ምዕባለ የርኢ‘ሎ።
ዲፕሎማትን ወትሃደራዊ ተንተንትን፣ግና ንኣል-ሸባብ ካብ ሶማልያ ፀሪግካ ንምውፃእ ዝተማለአ ዓቅሚ ይጠልብ‘ዩ ይብሉ።ካብ ሞንጎ‘ዞም ዓቅምታት ‘ዚኣቶም፣ተዋጋእቲ ሄሊኮፕተራት፣ነፈርቲ ውግእ ታንክታትን ከምዝኾኑ ይጠቅሱ።
ጥምረት ሓይልታት ፀረ-ኣል-ሸባብ፣ወፃእተኛ ሓገዝ ከምኡውን ዓቅሚ ዓቃቢ-ሰላም ሕብረት ኣፍሪቃ ኣብ ሶማልያ -ኣሚሶም፣ንክጠናኸር ውሳነ ባይቶ ፀጥታ ሕ/መ‘ውን ኣድላዪ ምኻኑ ይገልፁ።ኣብ ኢትዮዽያን ሕብረት ኣፍሪቃን ኣምባሳደር ኬንያ ሞኒካ ጁማ፣ኣባል ሃገራት ኢጋድ፣ውሳነ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/መ ብህፁፅ ክሓልፍ ከምዝግባእ ዘእምን ምኽንያት ከቃልሑ‘ዮም ይብላ፥
“ንበዝሒ ሰባት ጥራሕ ኣልዒልካ ምዝርራብ ዝረብሕ ኣይኮነን።ሓደ ወትሃደራዊ ወፍሪ ብሓይሊ ኣየርን ሓይሊ ባሕሪን ክድገፍ ኣለዎ። ናይ ኣጋር ወፍሪ‘ውን እንተኾነ ብብቁዕ ኣፅዋር ክሕገዝ ኣለዎ” ይብል።
ኣባል ሃገራት ኢጋድ፣ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/መ ንስትራተጂካዊ መስመር መራኸቢ ኣል-ሸባብ ዝኾነ ወደብ ኪስማዮ ንምብታኽ ዘኽእል ስጉምቲ ንክውሰድ ንክፈቅድ ክሓቱ‘ዮም።ገለ ሓይልታት ሕ/መ ግና፣ማዕረ ምእዋጅ ኲናት ዝራኣይ ስለዝኾነ ንወደብ ምዕፃው ኣይፈቅዱን ይኾኑ ዝብል ጥርጣረ ኣሎ።
ኣምባሳደር ጁማ ግና፣እቲ ወትሃደራዊ ወፍሪ ክዕወት እንተኾይኑ፣ መስመር ርክብ ኣል-ሸባብ ምብታኽ ግድን‘ዩ ይብላ።
ኣተኣናጋዲት ኣኼባ ኢጋድ ኢትዮዽያ፣ንምቅባፅ ኣል-ሸባብ ብድሕሪት ኮይና ትደፍእ ዘላ ሓይሊ ከምዝኾነት‘ዩ ዝእመን።
እንተኾነ ሰራዊት ኢትዮዽያ፣ናብ ውግእ ፀረ-ኣል-ሸባብ ንምውፋር ዝተበፅሐ ውሳነ ዛጊድ የለን‘ዮም ዝብሉ።ወሃቢ-ቃል ምንስትር ወፃኢ ኢትዮዽያ ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ብወገኖም ”ሰራዊት ኢትዮዽያ ናብ ሶማልያ ከምዝሰገሩ ዝዝረብ ዘሎ ሓበሬታ ሓቂ ኣይኮነን።ወትሃደራት ኢትዮዽያ ኣብ ጥቃ ዶብ ኣለው።ገለ እዋናት‘ውን ኣበይ ከምዝርከቡ ንምንፃር ዝካኣል ኣይኮነን።እቲ ቁም-ነገር፣ሰራዊት ኢትዮዽያ ናብ ሶማልያ ኣይሰገሩን ዘለው” ኢሎም።
ኣፍሪቃውያን ዲፕሎማታት ብወገኖም፣ኢትዮዽያ ምስ ኣሚሶም ንክትወፍር ንዝቀርበላ ፀቅጢ ትቃወም‘ያ ዘላ፣ሓይልታት ኬንያ ግና ምስ ኣሚሶም ንክንቀሳቀሱ ድልየቶም‘ዩ።
ኢትዮጵያ ናብ ሶማልያ ሰራዊታ ክትልእኽ ትኸውን'ያ ተባሂሉ
ሪኢና ዝብሉ ሰባት ግና ሰራዊት ኢትዮጵያ ናብ ሶማልያ ሰጊሮም'ዮም ይብሉ ኢትዮጵያ ግና ነዚ ሓበሬታ'ዚ ሓቂ ኣይኮነን ትብሎ
ኣብ ኣዲስ ኣበባ ሎሚ ዝተራኸቡ መራሕቲ ሃገራት ኢጋድ፣ናብ ሶማልያ ተወሳኺ ሰራዊት ዝልእኹሉ መስርሕ ተዘራሪቦም።እቲ ዝወፀ መግለፂ ከምዝሕብሮ፣ሰራዊት ኬንያ ኣብ ትሕቲ ስሙር ሓይሊ ሕብረት ኣፍሪቃ ንክንቀሳቀስ ክሓቱ‘ዮም ተባሂሉ‘ሎ።


text:
ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
እዙይ “La Sapienza del Vangelo” ዚብል ኣርእስቲ ዛለዎ መጽሓፍዙይ ብኣባ ፍራንቸስኮ በርሲኒ ብቋንቋ ጥልያን ተደሪሱ፡ ብኣባ ተስፋልደት ኣባይ ማኅበር ንኡሳን ኣሕዋት ካፑቺን፡ ናብ ትግርኛ ምስ ተተርጐመ ከኣ “ፍኖተ ጥበብ” ተባሂሉ። ብ1984 ዓመተ ምሕረት ፈረንጂ ተጻሒፉ፡ ኣብ ዓሠርተ ዓመቱ ትሽዓተ ሻዕ ከምዝተኃትመ ይፍለጥ። ብኃልዮት ኮሚቴ ሊጡርጊያ ማኅበር ካፑቺን ኣብ ኣሥመራ ምስተኃትመ፤ ኣባ ተወልደ በየነ ሓለቓ ማኅበር ን.ኣ. ካፑቺን ኣብ ኤርትራ 10/11/2004 ከምኡውን ኣባ መንግሥተኣብ ተስፋማርያም ጳጳስ ዘመንበረ ኣሥመራ ብ 21/11/2004 “ኪኅተም ይከኣል እዩ” ከምኡውን “ይተኃተም” ዚብል ፍቓዶም ሃቡሉ። ንሕና’ውን ነበብናዮ’ሞ ትሕዝቶኡ ስለዝመሰጠና ብካቶሊካዊን ኤርትራዊን ጭውነት ንሰብ ጽቡቕ ድላይ ኣብዙይ ኣካፈልናኩም።
መቕድም
ነዙ መጽሓፍ እዙይ፡ ዝደረሰ ሰብ፡ ተምበርኪኹ ኢዩ ጽሒፍዎ’ሞ፡ ብዓቢይ ኣኽብሮት ንኸተምብቦ ኃደራ እብለካ። እዙ መጽሓፍ እዙይ መኻሪኻን፡ ዓርክኻን፡ ጥዑም ኣበሣሪኻን ክንዲ ዝኾነ፡ ደጋጊምካ ኣንብቦን፡ ኣስተንትኖን፡ መራሒ ሕይወትካ እውን ግበሮ። ንሱ ኣብ ክርስቲያናዊ እምነት ተመሥሪቱ ንኵሉ ዓይነት ሰብ፡ ማለት፡ ንተራ ምእመናን ኮነ ንሰብ ውፉይ ሕይወት ኮነ፡ ንኵሉ ምኽሪ ስለ ዚልግስ፡ ንስኻ ከተንብቦ ከሎኻ ከም ኣድላይነትካ ኣርእስቲ እናመረጽካ ድኣ እምበር፡ ተር ኢልካ ኣይተንብቦ።
ነዙ መጽሓፍዙይ ዝጸሓፈ፡ ከማኻ እናተሳቐየን እናተጻገመን በዙ ዓለምዙይ ዝኃለፈ ሰብ እዩ። ንሱ ናይቶም ኣእምሮኦምን ልቦምን ናብ ሰማይ ኣቕሊቦም ኣብዙ ሓጺር ምድራዊ ስደት ዝነበሩ፡ ንናይ ቅዱሳን ትምህርትን ኣብነትን እናተኸተለ እምነቱን ተስፋኡን ኣብ እግዚአብሔር ኣንቢሩ፡ ንኵሉ ስቓዩን መንፈሳዊ ግድላቱን ኪፈትሕ ዝጸዓረ ኢዩ።
ክትደግሞ ደኣ ዜሕዝን ኮይኑ እምበር፡ ብዙኃት ከምቲ ኪነብርዎ ዚግብኦም ሓቀኛ ክርስቲያናዊ ኣነባብራ ሕይወት፡ ኣይነብሩን ኢዮም። ንሳቶም ከንቱ ንዝኾነ ነገር ኬፍቅሩ ኢዮም ዚነብሩ፥ ንሓሶት ከኣ ኪደልይዋ ኢዮም ዚውዕሉ (መዘዳ 4፡3 ረኣ)፥ ዋኒኖም እንካ! መወዳእታ የብሉን! ብዛዕባ ነብሶም ግን፡ ሓንቲ ኣይግደሱን ኢዮም። ብሰብኣዊ ፍልጠት ኪፈትሕዎ ንዘይኽእሉ ጸገም ከኣ፡ ፍጹም ኣይግደሱሉን ኢዮም። ንሳቶም ንኸምዙይ ዝበለ መንፈሳዊ ጸገም፡ ብእምነት ካብ ምፍታሑ፡ ኪጻወቱን፡ ኪዓብዱን፡ ኪዛናግዑን፡ ኢዮም ዚፈትዉን ዚመርጹን። እዞም ሰባት እዚኣቶም፡ ነቲ ዘለዓለማዊ ሕይወቶም ረሲዖም፡ ተስፋኦም ኣብ ኃላፋይን ከንቱን ዝኾነ ሃብቲ እዙ ዓለምዙይ፡ ዘንበሩ ኢዮም (2 ቆሮ 4፡18 ረአ)።
እዙ መጽሓፍዙይ፡ ነቲ ሓቀኛ ዝኾነ ክርስቲያናዊ ኣነባብራ ሕይወት እናገለጸ፡ ንስኻ ብኽርስቲያናዊ መንነትካ ነቒሕካን ተሓዲስካን፡ ንልብኻ ልዕሊ ኵሉ ሃብቲ እዙ ዓለምዙይ ከተዕርጎ ኪሕግዘካ ኢዩ። እዙ መጽሓፍዙይ፡ ኣብ ጸላም ዝዀነ ናብራ እዙ ዓለምዙይ ብኢድካ ሒዙ እናመርሔ፡ ነቲ ብርሃን እምነትካ ኣብ ውሽጢ ልብኻ ከምዚዅላዕ ኪገብሮን (ኦዘጸ 10፡23 ረአ) ፥ መንገዲ ሕይወት ከመልክተልካን፡ መንገዲ ጥበብ’ውን ኪምህረካን ኢዩ። እዙ ጥበብዙይ፡ ካብ ቅዱስ ወንጌል ዚርከብ ኢዩ። ነዙ ጥበብዙይ ዝኃዘ ሰብ፡ ንዘለዓለም ኪነብር ኢዩ።
እዙ መጽሓፍዙይ፡ በቲ ምሥጢር ኣምላኽ ዚፈልጥ፡ ብመንፈስ ቅዱስ ዝተገልጸ ብሥራት መለኮታዊ ጥበብ እምበር፡ ልዑል ሰብኣዊ ዘረባን ፍልጠትን ዝሓዘ ሃህ ዜብል መደረ ኣይኮነን። ንስኻ ነዙ መጽሓፍዙይ ክትርድኦ እትኽእል፡ ብሓገዝ መንፈስ ቅዱስ ጥራይ ስለ ዝኾነ፡ መንፈስ ቅዱስ ኣባኻ እንተደኣ ኃዲሩ፡ እዙ መጽሓፍዙይ ኃይሊ ኣምላኽ ኣባኻ ኬኅድረልካ ኢዩ። መንፈስ ኣምላኽ ዘይብሉ ሰብ፡ ነዙ መጽሓፍዙይ ኪርድኦ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ንዕኡ እዙ ትምህርትዙይ ዕሽነት ኢዩ (1ቆሮ 2፡14 ረአ)። ንስኻ ከኣ ነዙ መጽሓፍዙይ ቅድሚ ምንባብካ፡ ነቱ ጥዑም ዝኾነ ጋሻ ነፍስኻ፡ ማለት፡ ንመንፈስ ቅዱስ ኣማኅፀኖን ለምኖን።
እዚ ንኣምላኽ ብሩህ ዝኾነ ነገር፡ ንኣእምሮኻ ግን፡ ጸላም ስለ ዝኾነ፡ መንፈስ ቅዱስ እንተዘይ ኣብሪሁልካ ነታ ፍኖተ ጥበብ ኣይኽትፈልጣን ኢኻ፥ ኣሠራ እውን፡ ኣይክትክተልን ኢኻ (ባሮክ 3፡23 ረአ)። “እቲ ጥበብ ዚረክብ፥ ኣእምሮ እውን ዜጥሪ ሰብ ብሩኽ ኢዩ። ብሩር ካብ ዜጥሪ፡ ጥበብ ዜጥሪ ይበልጽ፥ (ምሳ 3፡13-14 ረአ)። ሃብቲ እዙ ዓለም እዙይ ምስ ጥበብ ኪነጻጸር ከሎ፡ ከንቱ ኢዩ። ካብ ጥበብ ዚርከብ ሃብትን ዕቤትን ኣይጠፍእን ኢዩ፥ ንጥበብ ምስ ኅዝካ ኢኻ፡ ንኵሉ ካልእ ሃብቲ እትረክብ።
ጥበብ ካብ ፀሓይ እትደምቕ ምስ ብርሃን ተነጻጺራ ከኣ ካባኣ ዝለዓለት ኮይና ተረኽበት። እቲ ንእግዚኣብሔር ዜፍቅር ንሱ ምስ ጥበብ ኃቢሩ ይነብር። ኣነ ከኣ ብወገነይ፡ እቲ ዘየፍቅር ሰብ፡ ጥበብ ኣለዎ ኢለ ክኣምን ስለ ዘይኽእል፡ ንስኻ ከኣ ንፍቕሪ እግዚኣብሔር ኣባኻ ከምዚኃድር ገይርካ፡ በዙ መጽሓፍዙይ ነቲ ሓቀኛ ዝኾነ ጥበብ ልቢ እትመሃር ይግበርካ እናበልኩ፡ ክምርቐካን ጽቡቕ ትምኒተይ ክገልጸልካን እፈቱ።
ተርጓሚ እዙይ መጽሓፍ እዙይ፡ ወፈያኦም ‘እዙ መጽሓፍ’ዙይ ምእንቲ ዝኽሪ’ቶም ኣብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ንሠላሳን ሠለስተን ዓመት፡ ህርኩት ልኡኽ ወንጌል ኮይኖም ዝሰርሑን፡ ቅድሚ ኵሉ ሰብ ከኣ፡ ማኅበር ካፑቺኒ ኣብ ሃገርና ንኺምሥርቱዎ ዝኃለኑን፡ ዝደኸሙሉን ዝተሳቐዩሉን ነባ ፕሮስፐሮ ማሮብዮ ዘሚላኖ፡ ብዓቢይ ውሉዳዊ ፍቕርን ሞሳን አወፍዮሎም ኣሎኹ።’ ኪብሉ ከለው፤ ንሕና ድማ ንኤልያስ ክፍሌን ምእንቲ ነዙይ ናይ መረጃ ቅርዓት ብዘይሌላን ጉሌላን ንኩሉ ሰብ ብጽቡቕ ድላይ ክፉት ጌሩ ሃሳባት ሰባት ብናጽነት ንኪግለጽ ዝገበሮ ኣበርክቶን ንሕናውን ንሰባት ብፍሬኦም ምእንቲ ክንመምዮም ስለዘኽኣለና ዓቢይ ምስጋናና ነቕርበሉ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል፡ ካብ ‘ቀዳማይ ክፍሊ - ጕዕዞ ተሓድሶ’ ካብ ዚብል ምዕራፍ “ትርጕም ሕይወት ወዲ ሰብ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ምህሮ ምስ ሰብ ጽቡቅ ድላይ ክንካፈሎ ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሪያቸው ታውቋችኋላችሁ!
ንስኻ እንታዋይ ኢኻ፡ ናበይከ ትኸይድ ኣሎኻ፡ ጽባሕከ ዕድልካ እንታይ ኢዩ? ኣብዙ ዓለምዙይ ምንባርን ዘይምንባርንከ እንታይ ፍልልይ ኣለዎ? እዙ ዚሓልፍ ዘሎ ዕለት መዋዕልካኸ እንታይ ኢዩ ትርጉሙ? ከምኡ እውን እዙ ከም ደመና ኣሠር ከይሓደገ ዚውዳእ ዘሎ ሕይወትካ እንታይ ትርጉም ኣለዎ? እዙ ኣብ ውሽጥኻ ብኃይሊ ተፈጥሮ ዚስመዓካ ዘሎ ናይ ሕይወት ሃረርታን፡ ሕይወትካ ናይ ምዕቃብ ጻዕሪኸ ትርጉሙ እንታይ ኢዩ? ካብ ሕይወት ዚዓቢ ነገር ኣሎዶ ይመስለካ?
ጊዜ ረኺብካ ብዛዕባ እቲ ዓቢይ ጕዳይ ሕይወትካ፡ ንኸይተስተንትን ዓለም ብጫውጫውታኡ ይርብሸካ። ኣብ ሕይወትካ እቲ ቀንዲ ቁምነገር ሓደ ጥራይ ኢዩ፡ ንስኻ እውን፡ ብዙኅ ጊዜ ብዘይጠቅም ነገር ኢኻ ክትርበሽ እትርከብ። ቅዱሳን ግን፡ ኣብ ሕይወቶም እቲ ዝሓሸ ነገር ኢዮም ኃርዮም (ሉቃ 10፡42 ረአ)።
እቶም ኣብ መንገዲ እዙ ዓለምዙይ ከይጠፍኡ ዚተርፉ ሰባት ብሓቂ ሒዶት ኢዮም። ዕላማ መፍጠሪኡ እንታይ ምዃኑ ምስትውዓልን ካብቲ መንገዲ ዕላማ መፍጠሪኡ ከይወጸ ብሕይወቱ ምንባርን ንወዲ ሰብ ብሓቂ ዓቢይ ጥበብ ኢዩ።
ኣንታ ሓወይ ንምንትምታይ ኢኻ ወትሩ ብተርባጽ ክትጐዪ እትነብር? ጠጠው ኢልካ ነቲ ዘለዓለማዊ ሕይወትሞ ሕሰብ። ሓደ መዓልቲኮ ንወትሩ ጠጠው ክትብል ኢኻ። ናብቲ ዘለዓለማዊ ሕይወት እናኸድካ ከሎኻስ ናበይ ትኸይድ ከምዘሎኻ ኣይትፈልጥን?
ዕብዳን፡ ንሕይወትካ ብሓጐስ ዚመልኦ ኣይምሰልካ። ኣብ ጽምዋ፡ ንበይንኻ ጥራይ ምስ እትርከብ፡ እቲ ልብኻ ጥርሑ ምዃኑ ዚርድኣካ እሞ እትሓዝን ሽዑ ኢዩ። ሕይወትካ ትርጉም ኂዙ ኪኸይድ እንተደኣ ደሊኻዮ ንቕድሚት ጥራይ ክትጥምት ይግብኣካ። ነቲ ቀንዲ ዕላማ ሕይወትካ ከኣ ኣይትረስዕ። ናብቲ እትኸዶ ቦታ ኣቢልካ፡ ንቕድሚት እንተዘይጠሚትካ፡ ናብቲ ክትበጽሖ ዝሓሰብካዮ ቦታ ኣይትበጽሕን ኢኻ። ንሕይወትካ ብዓይኒ ጥበብ ምእንቲ ክትፈርዳን ብኣኣ’ውን ምእንቲ ከይትምለኽ፡ እስኪ ካብዛ ከም ንፋስ እትውንጨፍ ሕይወትካ፡ ቁሩብ ውጽእ በል።
ንስኻ ንግድል ሕይወትካ እትፈትሕ፡ ቅድሚ ኵሉ ግን ሕይወትካ ትርጉም መፍጠሪኡ ከየጥፍኤ ዚነብር፡ ኣብ ኣምላኽ ትኣምን እንተደኣ ኮይንካ ጥራይ ኢዩ። እቲ ብእግዚአብሔር ዘይኣምን ግን፡ ንግድል ሕይወቱ ዘእምን መረዳእታ ከቕርበሉ ኣይኽእልን እዩ። ኣእምሮ ወዲ ሰብ ንምሥጢራዊ ህልውና ኣምላኽ ንምርዳእ ካብ ዓቕሙ ንላዕሊ ይኹን ደኣ እምበር፡ ግን፡ ተፃዩ ኣይኮነን። ሕይወትካ ትርጉም ንኺዘርእ ብምሥጢር ኣምላኽ ተኣመን ወይ ከኣ ሕይወትካ ትርጉም ኣይክህልዎን ኢዩ። ሕይወትካ ኣብ ቅድሚ ፈጣሪኡ ትርጉም ዘይብሉ ከይመስለካ። እግዚኣብሔር ኣቦኻ ኢዩ፡ ንሓደ ኣቦ ከኣ፡ ሕይወት ውሉዱ፡ ዓቢይ ትርጉም ዘለዎ ኢዩ።
ሕይወት ሓደ ወዲ ኣምላኽ፡ ኣብዙ ዓለምዙይ ብእምነትን ብፍቕርን ዠሚሩ፡ ድኅሪኡ ኣብ ሰማይ ኢዩ ንዘለዓለም ዚነብር። ንስኻ ከኣ ኣብ ሰማይ፡ ንእግዚኣብሔር ከምቲ ዘለዎ እናረኣኻዮ ንዕኡ ክትመስል ኢኻ (1 ዮሓ 3፡2 ረአ)። ንስኻ፡ ኣብዙ ዓለም እዙይ ሓደ ጊዜ ጥራይ ኢኻ ትነብር፡ ስለዙይ ብጥበብ ንኽትነብር ጽዓር። ንእግዚኣብሔርን ንብጻይካን ኣፍቅር፡ ምእንቲ ካልኦት ኢልካ ከኣ፡ ንርእስኻ መንን፥ ምድራዊ ሕይወትካ ከኣ ብእግዚኣብሔር ኮነ ብሰብ ኮነ፡ ዝተባረኸ ኪኸውን ኢዩ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ዘለዓለማዊ ዕላማ ሕይወትካ፡ ኣይትረስዕ።” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሪያቸው ታውቋችኋላችሁ!
2- ዘለዓለማዊ ዕላማ ሕይወትካ፡ ኣይትረስዕ።
ሕይወት ወዲ ሰብ፡ ነቲ ንግሆ በቍሉ ምሸት ዚጽምሉ ዕንባባ ሜዳ ኢዩ ዚመስል (መዘዳ 89፡5-6 ረአ)። ሰብ ሓንሳብ ምስ ተወልደ፡ ንዝተወሰነ ጊዜ ኣብዙ ዓለምዙይ ምስ ነበረ፡ ድኅሪኡ ይመውት። ዕላማ ወዲ ሰብ መንግሥተ ሰማይ ኢዩ። መዋዕል ዕድሚኡ ከኣ፡ ምሒር ሓጺር ብምዃኑ፡ በናኒ ከም ሕልሚ ለይቲ ኢዩ። ግን እቲ ሞት ከምዘይትምልከቶን፡ አብዙ ዓለምዙይ ከኣ ንወትሩ ከምዚነብርን ገይሩ ዚሓስብ ሰብ፡ ናይ ብሓቂ ዓሻ ኢዩ።
ንስኻ፡ ኣብ ሕይወትካ ብዙኅ ግድል ክትፈትሕ ኢኻ ትጽዕር። እንተኾነ ነቲ ዝዓበየ ግድልካ፡ ማለት ነቲ ዕላማኻ ዝኾነ ዘለዓለማዊ ድኅነት ወይ መንግሥተ ሰማይ ሽለል ክትብሎ ትርከብ። ኣብ ማኣከል እዙ ሸናዕናዕን ዕብዳንን ዚበዝኆ ዓለምዙይ፡ ብዛዕባ ዕላማ መጻኢ ዘለዓለማዊ ድኅነትካ ኃላፍነት ዘሎካ ንስኻ ጥራይ ኢኻ። ንስኻ ዝተፈጠርካ ንዘለዓለም ክትነብር ደኣ እምበር፡ ጊዚያዊ ጥራይ ኣይኮነን። እወ፡ ናትካ ጽሕፍቶ ኣብቲ ዘይለዋወጥን ዘለዓለማውን ዝኾነ ሕይወት እግዚኣብሔር ንምስታፍ ኢኻ ተፈጢርካ። ኣተና እዙ ጊዚያዊ ሕይወትካዙይ ከኣ ነቲ ዘለዓለማዊ ታሕጓስ ንምስንዳው ጥራይ ኢዩ።
እግዚኣብሔር ብኣምሳሉን ብኣርኣያኡን ገይሩ ምስ ፈጠረካ (ኦዘፍ 1፡26-27 ረአ) ነቲ መወዳእታ ዘይብሉ ዘለዓለማዊ ሕይወቱ ሃረር ዚብል ውሽጣዊ ስምዒት እውን ኣኅዲሩልካ ኢዩ። እንተኾነ ብእግዚኣብሔር ክትዓግብ እናኸኣልካ ከሎኻ፡ ስለምንታይ ኢኻ ዕግበትካ ካብ ፍጡራት እትደልዮ? ዕድልካ ዘለዓለማዊ ክነሱ ስለምንታይ ኢኻ ተስፋኻ ኣብ ኃላፊ ነገር እተንብሮ? ዘለዓለማዊ ጽሕፍቶኻ ኣይትረስዕ። እግዚኣብሔር መወዳእታ ዘይብሉ ሕጉስ ሕይወት ከውርሰካን ምስ መላእኽቱ ከንብረካን ቃል ኣትዩልካ ኢዩ። እቲ ኪህበካ ኢሉ ቃል ኣትዩልካ ዘሎ ነገር፡ ዘይበርስ ውርስን፡ ዘለዓለማዊ ክብርን፡ ጣዕሚ ሕያውነቱን፡ ኣብ ሰማያት ቅዱስ መንበርን፡ ካብ ሞት ምስ ተንሣእካ ከኣ ናይ ሞት ፍርሃት ዚበሃል ፈጺሙ ኣይኪህልወካን ኢዩ።
እዙ ኣብ ላዕሊ ዚሰማዕካዮ ተስፋ ብኢድካ ምስ ጨበጥካዮ፥ ዕላማ መፍጠሪኻ ረኺብካ ማለት ኢዩ። ካብዙይ ዝተላዕለ ከኣ፡ ናብቲ ዝለዓለ ታሕጓስካ ዝኾነ እግዚኣብሔር ጥሒልካ ትርከብ እሞ፡ እቲ ንሱ ዚፈልጦ ክትፈልጥ፡ እቲ ንሱ ዜፍቅሮ ከተፍቅር፡ በቲ ንሱ ዚሕጐስ ክትሕጐስ፡ ክትዥምር ኢኻ። ድኅሪዚ ልብኻ ብታሕጓስ ኪመልእ ኢዩ፥ ካብዚ ኃሊፍካ እትደልዮን እትልምኖን ነገር ኣይኪህልወካን ኢዩ። ካብዚ ንድኃር ናብቲ ዘለዓለማዊ ሕይወት ክትጥሕል ኢኻ። ሕይወትካ ከኣ ከምቲ ማይ ውሒዥ ናብ ባሕሪ ምስ ኣተወ ዜዕርፍ፡ ከምኡ ከኣ ሕይወትካ ከዕርፍ ኪዥምር፡ ናብቲ ዘለዓለማዊ ናይ ታሕጓስ ሕይወት ምስ ኣተወ ጥራይ ኢዩ።
እቲ ወዲ ሰብ፡ ካብ ኵነታትን ነገራትን እዙ ዓለምዙይ ጸሚቑ ጸማሚቝ ዚረኽቦ ታሕጓስ ብሓቂ ቝሩብ ኢዩ። እዙ ታሕጓስ እዙይ፡ ሃሳስ ምስሊ እቲ መወዳእታን ዘለዓለማውን ዝኾነ እግዚኣብሔር ኪህበካ ቃል ኣትዩልካ ዘሎ ታሕጓስ ኢዩ። እቲ ኵሉ ኣብዙ ዓለም እዙይ ዜሕጕስ ነገር፡ ምስሊ እቲ ሰማያዊ ታሕጓስ ኢዩ፥ እቲ ሓቀኛ ታሕጓስ ኣብ ሰማይ ጥራይ ኢዩ ዚርከብ።
እቲ እግዚኣብሔር ኣብ ምሥጢራቱ ከካፍለካ ከሎ ዚስመዓካ ታሕጓስ፡ ካብቲ ዓቢይ ውሒዥ ታሕጓስ ዝነጠበት፡ ኣብ ሰማይ ዚቕረበልካ ዘሎ፡ ሓንቲ ንእሽቶ ነጥቢ ሓጐስ ጥራይ ኢያ። በቲ ሓደ ወገን ከኣ እቲ ኣብዙ ዓለም እዙይ መንበሪኻ ዝኾነ ሰብነትካ መዓልቲ መጸ ኪፈርስ ከሎ፡ በቲ ካልአይ ወገን ከኣ ኣብ ሰማይ ዘለዓለማዊ መንበሪ ክትቅበል ምዃንካ ፍለጥ (ሉቃ 16፡9 ረአ)።
ንስኻ፡ ናብቲ ኣብ ሰማይ ዚርከብ ውቅያኖስ ሕይወት ኣምላኽ ክሳብ ትኣቱ፡ ኣብዙ ዓለምዙይ ኣብ ዚርከብ ንእሽቶ ነጥቢ ማይ ክትጥሕል ኢኻ። ካብ ሎሚ ኣትሒዝካ፡ ኣብ ባሕሪ እዙ ዓለምዙይ ምሕንባስ እንተደኣክኢልካ ብሓቂ ዕድለኛን ዕዉትን ኢኻ። ኣብ ጸገምካ ነቲ ዘለዓለማዊ ጽሕፍቶኻ እንተደኣ ዘኪርካ ምጽንናዕ ክትረኽብ ኢኻ። ልብኻ ነቲ ዘይሓልፍ ዘለዓለማዊ ጻማ ደኣ እምበር፡ ንበራሲ ምድራዊ ሽልማት ኪቋመት ኣይግባእን።
ሃረርታኻን ድሌትካን ንወትሩ ምሉእ ብምሉእ፡ ኪዓግብ ዚኽእል ብዘለዓለማዊ ነገር ጥራይ ኢዩ። ከምቲ ነበልባል ሓዊ ንላዕሊ ዚመጣጠር፡ ከምኡ ከኣ ሕይወትካ ብምሉኡ ናብ እግዚኣብሔር ኪለዓዓል ይግባእ። ቅዱሳን፡ ቅድሚ ኹሉ፡ ምድራዊ ሕይወቶም ዘኅለፍዎ፡ ልክዕ፡ ከም መሰጋገሪ ገይሮም ኢዮም። እቶም ንናይ ሰማይ ነገራት ከየስተውዓሉ፡ ገዛውቲ ጥራሕ ንምሕናጽን፡ ኣእዋም ጥራሕ ንምትካልን፡ ገንዘብ ንምኹማርን ጥራሕ ዝተፈጥሩ ዚመስሎም ሰባት፡ ኣየ ክንደይ ዓያሹን ደናቝርን ኢዮም!
ኩሉ ነገር ብሓጺር ጊዜ ከምዚውዳእ ኣይትረስዕ ኢኻ። ሽሕኳ በቶም ሓቀኛ ጥበብ ዘይብሎም ሰባት ከም ሓደ ዓሻ እንተተቘጸርካ፡ ንሕይወትካ ግን ምእንቲ እቲ ዘለዓለማውን ጠቓምን ዝኾነ ነገር አኅልፎ። እግዚኣብሔር ኣባኻ ዓቢይ መደብ ፍቕሪ ሓንጺጹ ይርከብ። ነዕዋፍ ሰማይ እሞ ተመልከት፥ ንሳቶም ንምንትምታይ ከምዝተፈጥሩኳ ኣይፈልጡን ኢዮም፥ ዓራርቦ ሕይወቶም ምስ ኣኸለ ከኣ፡ ንዓኣቶም፡ ኵሉ ነገር ሽዑ ተወዲኡ ማለት እዩ። ንዓኻ ግን ከምኡ ኣይኮነን። ንስኻ ስለምንታይ ከምትነብር ትፈልጦ ኢኻ፥ ምድራዊ ዓራርቦ ሕይወትካ ምስ ኣኸለ ከኣ፡ ኣብ ሰማይ ዘለዓለማዊ ሕይወት ኪኽፈተልካ ኢዩ። ብርግጽ፡ መዋዕልካ ሓጺር ኢዩ፥ ዘለዓለማዊ ሕይወትካ ከኣ፡ ኣብ ኣፍደገኻ ኢዩ ዚርከብ። ምእንትዙ ኣብዙ ዓለምዙይ ክሳብ ዘሎኻ፡ ብሞት ኪጠፍእ ዘይኽእል ሠናይ ነገርን ሰማያዊ ሃብትን ከተዋህልል ጽዓር። ብጊዚያዊ ሃብቲ ንሰማያዊ ሃብቲ ምግዛእ ምኽኣልካ፡ ብሓቂ እዚ ዓቢይ ዕድልን ዓቢይ ስራሕን ኢዩ።
ኦ ኣምላኸይ፡ ኣብ ዓለም፡ እቲ ኣነ ክቕመጦ ዝግብኣኒ ቦታ ኣመልክተለይ ኢኻ፥ በቲ ናባኻ ዘቕርበኒ ነገር እንተዘይኮይኑ ብኻልእ ነገር ከምዘይሕጐስ ግበረኒ፥ ከምኡ ኸኣ፡ ኦ ኣምላኸይ በቲ ካባኻ ዘርሕቐኒ ነገር እንተዘይኮይኑ ብኻልእ ነገር ከምዘይጕሂ ግበረኒ። ኦ ጐይታ ንኵሉ ኃላፊ ነገር ንዒቐ ንዘለዓለማዊ ነገር ጥራይ ከምዘፍቅር ግበረኒ፥ ንስኻ ዘየለኻሉ ታሕጓስ፡ ሓቀኛ ታሕጓስ ስለ ዘይኮነ ከምዘየስተማቕሮ ግበረኒ፥ ካባኻ ወጻኢ ዚርከብ ነገር ንሓደዃ ሃረር ከምዘይብል ግበረኒ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ሕይወት ወዲ ሰብ፡ ጕዕዞ ሰማያዊ ሃገር” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሪያቸው ታውቋችኋላችሁ!
3 - ሕይወት ወዲ ሰብ፡ ጕዕዞ ሰማያዊ ሃገር
ንሃብቲ ሰማይ ደኣ እምበር ንሃብቲ እዙ ዓለምዙይ ኢልካ ከምዘይተወለድካ ይሰቘርካ፥ ስለዚ ሃረር ክትብሎ ዘሎካ ሰማያዊ ነገር ደኣ እምበር፡ ምድራዊ ነገር ኣይኮነን። ኣብዙ ዓለምዙይ ናብቲ ዘለዓለማዊ መንበሪኻ ክሳብ ትኣቱ ኣብ ስደት ኢኻ ዘሎኻ፥ ናብቲ ሓቀኛ ሀገርካ ክትበጽሕ ኢልካ ትጐዓዝ ኢኻ ዘሎኻ፥ ጽባሕ ንእግዚኣብሔር እናረኣኻ ንኽትነብር፡ ሎሚ ብእምነት ንበር፥ ጽባሕ ንዕረፍቲ ከተስተማቕሮ፡ ሎሚ ጸዓር፥ ኣብ ሰማይ እግዚኣብሔር ንምርኣይ ሽልማትካ ምእንቲ ክትቅበል፡ ኣብዙ ዓለምዙይ ከሎኻ ላዕልን ታሕትን እናበልካ ጽዓር (2ቆሮ 5:6-8 ረአ)።
ኣብ ጕዕዞኻ ከሎኻ እንተዘይበኺኻ፡ ናብ ሃገርካ ምስ ኣቶኻ ኣይኽትሕጐስን ኢኻ። ተቐማጢ እዙ ዓለምዙይ ጥራይ ክትከውን እንተደኣ ደሊኻ፡ ተቐማጣይ ሰማይ ንምዃን መሰል ከተጥፍእ ኢኻ። ድኻም ጕዕዞኻ ናተይ ኢልካ እንተዘይተቐቢልካዮ ከኣ፡ ኣብ ገዛዕ ሃገርካ ዚርከብ ዕረፍትን ቅሳነትን ኣይትረኽቦን ኢኻ። ኣብቲ ጠጠው ክትብል ዘይግብኣካ፡ ጠጠው እንተደኣ ኢልካ፡ ነቲ መፈጸምታ ጕዕዞኻ ኣይትበጽሖን ኢኻ።
ናብዙ ክትሳገረሉ ጥራይ ዚመጻእካ ዓለምዙይ፡ ነባሪ መንበሪ ክትገብር ኣይትኽእልን ኢኻ፡ ከመይሲ ኣብዙ ዓለምዙይ፡ ሕይወትካ፡ መዓልቲ መጸ፡ እናተነከየ ኢዩ ዚኸይድ። ምእንትዙይ ኣብዙ ዓለምዙይ፡ ከም ሓደ፡ ጕዳይ እዙ ዓለምዙይ፡ ሓንቲ ዘይግድሶ ኮይንካ ንበር። ኣብዛ ምድሪዚኣ ነባሪ ቤት ስለ ዘይብልካ ንልብኻ ናጻ ገይርካን ወትሩ ጊዜ ናብ ኣምላኽ እናኣዕረግካን ሓዞ (ዕብ 13:14 ረአ)።
ነቲ ዘይበርስ ሃብቲ ሰማይ ሃረር እናበልካ ከም ሓደ ህውኽ መንገደኛ ካብ መንጎ እዞም በረስቲ ነገርዚኣቶም ቀልጢፍካ ኅለፍ በል ደኣ እምበር፡ ኣብ መንገዲ ጠጠው ኣይትበል። ነቶም ምድራዊ ነገራት ኣብ ጕዕዞኻ እናተጠቐምካ፡ ኣብቲ ሓቀኛ ሃገርካ ምስ ኣቶኻ ምእንቲ ኪጠቕሙኻ ሃረር በሎም ኢኻ። እዙ ዓለምዙይ ጽቡቕ ይኹን ደኣ እምበር፡ ዅሉ ጊዜ ዓዲ ስደት ኢዩ፥ ዓድኻ ሰማይ ኢዩ።
ኣብዙ ስደት ዝኾነ ዓለምዙይ ብምድራዊ ሃብቲ ከይተታለልካ ልብኻን ኣጠማምታኻን ናብ ሰማያዊ ሃገርካ ኣቢልካ፡ ንዓለም እናጐሰኻዮ ከምትኃልፎ ግበር። ሕይወት ወዲ ሰብ ናብ ሰማያዊ ሃገር ዚግበር ጕዕዞ ኢዩ። እንተኾነ ኣብ መንገዲ ከሎኻ ነቲ እትኸዶ ዘሎኻ ቦታ ኣይትዝክሮን ኢኻ። ንስኻኮ ናብዙ ዓለምዙይ ዚመጻእካ መንግሥተ ሰማይ ንምርኻብ ኢዩ።
ኣብዙ ዓለምዙይ ንወትሩ ከምትነብር ጌርካ ትሓስብ እንተደኣ ኮይንካ ብሓቂ ዓሻ ኢኻ! እቲ ጐይታና ነቲ ብሃብቱ ሕጕስ ኮይኑ ኪነብር ተስፋ ዝነበሮ “ኣታ ዓሻ በዛ ለይቲ እዚኣ ንነፍስኻ ካባኻ ኪወስድዋ ኢዮም፡ እቲ ዝደለብካዮ ሃብቲ ደኣ ንመን ኪኸውን ኢዩ?” ዚበሎ ቃል ዘክር (ሉቃ 12፡20 ረአ)።
አብዙ ዓለምዙይ ንወትሩ ነባሪ ከምዝኾንካ ገይርካ ብምሕሳብ ኣብ ጕዳይ እዙ ዓለምዙይ እንተደኣ ተዋሒጥካ ትነብር ኮይንካ፡ ካብቲ ሕይወትካ ኪኸውን ዚግብኦ ናብራ ርሒቕካ ከምዘሎኻ ፍለጥ። ሕይወትካ ኣብ ሓደ ሓጺር ጕዕዞ እናተጐዓዘ ከምዚርከብ ካብ ኣእምሮኻ ኪወጽእ ኣይግባእን። እኳ ደኣ ኣብዙ ዓለምዙይ ብለቓሕ ኢኻ ተቐሚጥካ ትርከብ ዘሎኻ።
እምበኣርከስ ካብ ሃብቲ እዙ ዓለምዙይ ከይፈቶኻ ብኃይሊ ካብ እትፈላለ፡ ብፍቕሪ ፈቲኻ ክትፍለ ይሕሸካ። ዓለም ንቝሩብ ጊዜ መጽበዪ ወይ መጽንሒ ደኣ እምበር ዕላማ ገዛእ ርእሱ የብሉን። ፍጻሜ እቲ ብሩኽ ተስፋን ምጽኣት ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስን፡ ብትዕግሥቲ ተጸበዮ (ቲቶ 2፡13 ረአ)።
ቅዱሳን እግዚአብሄር ክሳብ ዚጽውዖም ብትዕግሥቲ ይጽበዪዎ ነበሩ። ንሳቶም ብሓቂ ሰብ ጥበብ ኢዮም ነይሮም። ምስ እግዚአብሔር ንምርኻብ፡ ካብዙ ድኻ ዝኾነ ዓለም እዙይ ኪወጹ ሃረር ይብሉ ነበሩ።
ሃብትኻ ኣብ ሰማይ እንተኾይኑ ልብኻ እውን ኣብኡ ኪኸውን ኢዩ እሞ (ማቴ 6፡21 ረአ) ንስኻ እውን እግዚኣብሔር ክሳብ ዚጽወዓካ ሃረር እናበልካዮን ብትዕግሥት እናተጸበኻዮን ንበር። እዙይ ኢዩ እቲ ሓቀኛ ገጽ ሕይወትና፥ ንስኻ ከኣ፡ ነዙ መደብ እዙይ፡ ብሓቂ ክትነብሮ እንተደኣ ክኢልካ ዕድለኛን ዕዉትን ኢኻ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ድኅነትካ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሪያቸው ታውቋችኋላችሁ!
4- ድኅነትካ
ሕይወት ወዲ ሰብ ፈተናን ቃልስን ዚመልኦ ኢዩ። ሰብ ንመሬት ይዘርኣን የልምዓን ኢዩ፥ እንተኾነ ጻማ ስራሑ ኣብ ሰማይ ኢዩ ዚረኽቦ። እቲ ንመዋቲ ሰብነትካ እትገብሮ ክንክን፡ ነታ ዘይትመውትን ንዘለዓለም እትነብርን ነፍስኻ እውን ግበሮ። ሰብነትካ ብምግቢ ይስሰ፥ ነፍስኻ ግን ብጽቡቕ ተግባርካ ኢያ ትስሰ።
ኣብዙ ዓለምዙይ ሓደ ጽቡቕ ነገር ጥራይን፡ ሓደ ሕማቕ ነገር ጥራይን ፡ ኢዩ ዘሎ፡ ንሱ ከኣ ድኅነት ነፍስን፡ ጥፋኣት ነፍስን ኢዩ። ሰብ ሓደ ጊዜ ጥራይ ኢዩ ዚመውት፥ ነፍሱ ሓንሳእ እንተ ጠፊኣ ከኣ፡ ንዅሉ ጊዜ ጠፊኣ ማለት ኢያ። ንስኻ ሓንቲ ነፍሲ ጥራይን ሓንቲ ሞት ጥራይን ኢዩ ዘሎኻ፥ እዙ ዘለዓለማዊ ዕልድዙይ ከእ እትረኽቦ ኣብ ሕይወትካ ሓደ ጊዜ ጥራይ ኢዩ። “ሰብሲ ንብዘላ ዓለም ረቢሑ ንነብሱ እንተጐድኣ ወይ እንተጥፍኣ እንታይ ይጠቕሞ?” (ሉቃ 9፡25)።
ንምሉእ መጻሕፍቲ ፍልጠት ገላቢጥካ እንተጽናዕካዮን እንተፈለጥካዮን፡ ግን፡ ብዛዕባ ድኅነት ነፍስኻ እንተዘይመራሚርካን እንተዘይተረጋጊጽካን እዙ ኵሉ ፍልጠት እንታይ ኪጠቕመካ ኢዩ?። ኣየወ! ክንደይ ዘይተመሃሩ ኪድኅኑ ይኾኑ፡ ክንደይ ዝተመሃሩ ከኣ፡ ኪጠፍኡ ይኾኑ!።
ንጸዋዕታኻን ንመረጻኻን ወትሩ ብዝበለጸ ንኽተረጋግጽ ክትጽዕር ይግባእ። ብዛዕባ ድኅነት ነፍስኻ እኹል ዋሕስ ስለ ዘየሎ፡ ምእንቲ ድኅነት ነፍስኻ ኢልካ፡ ብፍርሃትን ብረዓድን ክትሠርሕ ይግብኣካ (ፊሊጵ 2፡12 ረአ)። ኣብ ዝኾነ ይኹን ደረጃ ሕይወትን ኣብ ዝኸድካዮ ከድካ፡ ሽሕ ጊዜ ቅዱስ ተበሃል፡ ብዛዕባ ድኅነት ነፍስኻ ዋሕስ ዚተኽለልካ የብልካን።
ንሸይጣውንቲ እንዶ ንርኤ፥ ኣብ መንግሥተ ሰማይ ዚነበሩ ኢዮም፡ ንይሁዳ እንዶ ንርኤ፡ ምስቶም ካልኦት ሓዋርያት ዝነብር ዝነበረ ኢዩ፡ እኳ ደኣ ንሱ ምስ ኢየሱስ ወልደ ኣምላኽ ዝነብር ዝነበረን ክንደይ ሻዕ ምስኡ ዘዋግዔን ኢዩ! ንሸይጣን ዚኽልክሎ ነገር የልቦን፡ እቲ ኣዚዩ ዝጸንዔ ገዳም ይኹን፡ እቲ ዝረሓቐ ምድረበዳ ይኹን፡ ሸይጣን ንኸርክበልካ ዚጽግሞ ነገር የልቦን።
ብዛዕባ ርእስኻ ኣይትመካሕ፡ ከመይ ዋላኳ ጽውዑን ምሩጽን እንተዀንካ፡ ናብ መንግሥተ ኣምላኽ ክትኣቱ ብቑዕ ምዃንካ ወይ ዘይምዃንካ ኣይትፈልጥን ኢኻ። ብዛዕባ ድኅነት ነፍስኻ ካብ ላዕሊ ካብ ዘይተገለጸልካ፡ ስለምንታይ ደኣ ነዙ ዓቢይ ጕዳይካ ብሸለልትነት ትርእዮ? ንስኻ ደሊኻን ረዲኻን፡ ብገዛእ ፍቓድካ ካብ እግዚኣብሔር እንተደኣ ርሒቕካ፡ ንሱ ከድኅነካ ሓንቲ ኃላፍነት የብሉን።
ድኅነትካን ጥፍኣትካን ኣብ ኢድካን ኣብ ገዛእ ናጽነትካን ኢዩ ዚርከብ። ነፍስኻ ንምድኃን ኣብ ሓደጋ ሞት እንተበጻሕካ እውን ኪዓጅበካ ኣይግባእን። እንሆ፡ ኣብ ቅድሜካ ሕይወትን ሞትን ኣለዋ፡ እቲ ንስኻ ዝሓረኻዮ ክተልዕል ኢኻ (ሲራ 15፡17 ረአ)። እግዚኣብሔር ኣብዙ ዓለምዙይ ዘንበረካ ነፍስኻ ንምድኃን ጥራይ ኢዩ። እንተኾነ ንኵሉ ነገር ተገዲስካ፡ ንነፍስካ እንተዘይተገዲስካ፡ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ፡ ዓቢይ ኃላፍነት ኪህልወካ ኢዩ (ሉቃ 16፡2 ረአ)።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ንጊዜኻ ብግቡእ ተጠቐመሉ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሪያቸው ታውቋችኋላችሁ!
5 - ንጊዜኻ ብግቡእ ተጠቐመሉ
እቲ ክትገብሮ ተዋሂቡካ ዘሎ ክፋል ጊዘ ዕድሜኻ፡ ንዓኻ፡ ምናልባት ብዙኅ ኮይኑ ይረኣየካ ይኸውን፥ እንተኾነ ንዕኡ ንመንጽር ዘለዓለም ክትርእዮ ከሎኻ፡ ገለ ካብቶም ንጊዜ ዜቑሙ ደቓይቕ ጥራይ ኢዩ። ነዙ ተዋሂቡካ ዘሎ ምሒር ሓጺር ዝኾነ ዕድመኻ፡ ብፍርሃት ኣምላኽ እንተደኣ ኣኅሊፍካዮ ብሓቂ ብፁዕ ኢኻ።
ነፍስወከፍ ደቒቕ ሕይወትካ ዘለዓለም ሕይወት ዝኃዘ ኢዩ። ነፍስወከፍ ዕለት፡ ህያብ እግዚኣብሔር ኢዩ። ጊዜ ንዓኻ፡ እቲ ንስኻ ኣብዙ ዓለምዙይ እትውንኖ ደቒቕ ኢዩ፥ እዙ ደቒቕዙይ ንሕይወትካ ትርጉምን ጥቕምን ከምዚህቦ ግበር። ንዓለም ዘይኮነ፡ እንታይድኣ፡ ነቲ ኣብ ዓለም ከሎኻ ተዋሂቡካ ዘሎ ጊዜ ክትጥቀመሉ ጽዓር። ጊዜ ናይ ሕይወትካ ተቘጻጻሪ ስለ ዝኾነ፡ ጽባሕ ናትካ ከሳሲ ከይኸውን ተጠንቐቕ።
ንስኻ ኣብዙ ዓለምዙይ ንሓጺር ጊዜ ጥራይ ከምትነብር እናፈለጥካ፡ ንጊዜኻ ኣብ ዘይጠቅም ነገር ክትሕሽሾ ፍጹም ዕብዳን ኢዩ። ኣብ መወዳእታ መዓልቲ ፍርዲ፡ ናይቱ ኵሉ ዝተዋህበካ ጊዜ፡ እንታይን ብከመይን ከምዝተጠቐምካሉ ጸብጻብ ክትሕተት ኢኻ።
ዋጋ ጊዜ መወዳደሪ ዘይብሉ፡ ብዘይ መጠን ክቡር ክንድዙይ ኪበሃል ዘይከኣል ኢዩ። ጊዜ፡ ኣብዙ ዓለምዙይ ጥራይ ዚርከብ ወርቂ ኢዩ። ምእንትዙይ ንወርቅካ ኣይትሓሽሾ። ብሓቂ ካብ ጊዜ ዚኸብርን ዚበልጽን ነገር ዋላዃ እንተዘየሎ፥ ግን ዜሕዝን ነገር ኢዩ፡ ከም ንጊዜ ዕሽሽ እንብሎ ነገር ከኣ የልቦን፥ ከመይ ከምቱ “ኣብ ኢድካ ዘሎ ወርቅስያ፡ ዳርጋ ጨርቂ” ዚበሃል ኢዩ። ነቲ ሕጂ እትሕሽሾ ዘሎኻ ጊዜኻ፡ ኣብ ጊዜ ሞትካ ክንደይ እኳ ደኣ ሃረር ክትብሎ ኢኻ!።
ጊዜ ድኅነትካ ምስ ኅለፈ፡ አይምለስን ኢዩ’ሞ ሲራክ ጥበበኛ፡ “ኦ ወደይ ንዝተዋህበካ ጊዜ ኣብ ቁምነገር ኣውዕሎ” (4፡20 ረአ) ይብለካ። ጽቡቕ ንኽትነብር ሎሚ ጥራይ ኢዩ ዕድል ተዋሂቡካ ዘሎ፥ ጽባሕ እዙ ዕድልዙይ ትረኽቦዶ ይመስለካ? ሎሚ መዓልቲ ብኸንቱ ንኸይኃልፍ፡ እቲ ሎሚ ክትገብሮ እትኽእል ነገር ንጽባሕ ኣይተሳግሮ። እቲ ጊዜ ረፋድ ዚፈቕደልካ፡ ጊዜ አጋ ምሸት ከይፈቐደልካ ኪተርፍ ከምዚኽእል፡ ወይ ብአንጻሩ፡ ጊዜ አጋ ምሸት ፈቂዱ፡ ጊዜ ረፋድ እንቢ ኪብለካ ከምዚኽእል፡ መዓልቲ መጸ ክትዝክሮ ዚግብኣካ ነገር ኢዩ።
ሓደ መዓልቲ ነዙ ዓለምዙይ ሓዲግካዮ ክትከይድ ኢኻ፥ ግዳ እዙ ነገር እዙይ መኣስ ከምዚኸውን ኣይትፈልጥን ኢኻ’ሞ፡ ምእንትዙይ ነቲ ጊዜ እዚ ክትፈልጦ ስለ ዘይትኽእል፡ መኣስኮን ይኸውን ኢልካ ኣይትጸበ፡ እንታይድኣ ነቲ ኣብ ኢድካ ዘሎ ጊዜ ብግቡእ ክትጥቀመሉ ዠምር።
ጐይታ፡ መዓልትኻ ክንደይ ከምዝኾነ ቈጺርዎ ኢዩ (መዝ 39፡6 ረአ)። ነፍስወከፍ ዚኃልፍ መዓልቲ ከኣ፡ ካብ መዓልታት እዙ ምድራዊ ስደት እዙይ ተነኪዩ፡ ንሰማያዊ ሃገር የቀራርበካ። ንስኻ ሃብቲ እዙ ዓለምዙይ ንምእካብ ብዙኅ ጊዜ ከተጥፍእ ኢኻ ትረኤ፡ ንነፍስኻ ብጻማ ጽቡቕ ተግባር ንምህብታም ግን፡ ጊዜ ኢኻ ትስእን።
ኣየ እወ! ኣብ ልቢ ወዲ ሰብ ዘሎ ዕሽነት! ሃብቲ እዙ ዓለምዙይ ንምድላብ ክንደይ ሸበድበድ ዘይብል! ነቲ ግምት ዋጋ ዘይርከቦን፡ ሽሕ ጊዜ ካብ ወርቂ ዚበልጽን ጊዜ ግን፡ ኣብ ዘይጠቅም ነገር የጥፍኦ! ነቲ ምስ ኃለፈ ዘይምለስ ጊዜን ንስኻ እውን ምሳኡ ሓንሳእ ምስ ኃለፍካ ዘይትምለስ ምዃንካን እሞ ሕሰብ! ጊዜ ወትሩ እግረ እግርካ ኢዩ ዚኸይድ፥ ንዕኡ ጽባሕ፡ ሎሚ ኢዩ። ሰዓት ምስ ዚሃርም፡ ዚኃልፍ ዘሎ ጊዜን ዚቐርበካ ዘሎ ዘለዓለምነትን ከዘካኽረካ ይግባእ።
ጊዜ ምስ ኃለፈ ኣይምለስን ኢዩ። ጊዜኻ ኣብ ሕማቕ ነገር እተውዒልካዩ፡ ንወትሩ ጥፉእ ኢዩ። ኣብ ሰማይ ደረጃ ወንበርካ፡ እቲ ኣብዙ ዓለም እዙይ ከሎኻ፡ ዘፍረኻዮ ደረጃ ፍቕሪ ኢዩ። ነቶም ብዛዕባ ሃብቲ እዙ ዓለምዙይ ጥራይ ዚግደሱ ሰባት፡ ጊዜ ንዓኣቶም ወርቂ ኢዩ፥ ንዓኻ ግን፡ ብዛዕባ እግዚኣብሔር ጥራይ እትግደስ፡ ጊዜ፡ ንዘለዓለም ዚነብር ክብሪ ኣምላካ ኢዩ።
ንስኻ ናብ ዘለዓለማዊ ሕይወት እንትጐዓዝ ዘሎኻ መንገደኛ ኢኻ፥ ጊዜ ክሳብ ዘሎካ ጕዕዞኻ ኣይተቋርጽ። ንዘለዓለማዊ ሕይወትካ ሸለል ኢልካ፡ ተስፋኻ ኣብዙ ኃላፊ ዝኾነ ዓለምዙይ ጥራይ እንተደኣ ኣንቢርካዮ ግን፡ ብሓቂ እተሕዝን ሰብ ኢኻ።
ብሓቀኛን ፍጹምን ዝኾነ ጣዕሳ፡ ዝከኣለካ እናገበርካ፡ ነቲ ብኸንቱ ዘጥፋእካዮ ጊዜ፡ ዳግም ከምትኸስቦ ግበር። እዙ ጊዜ እዙይ፡ ጊዜ ድኻም እንተኾነኳ፥ ግን ምእንቲ ፍቕሪ እተሰቕለ ኢየሱስ ኢልካ፡ ጥዑም ዝኾነ ጽንዓት እትረኽበሉ ኪኸውን ኢዩ ዚግባእ።
ኦ ጐይታ፡ እዙ ሓጺር ሕይወተይ እንታይ ዓይነት ጽቡቕ ተግባርኮን ይህልዎ? ብዝኾነ ግን፡ እቲ ጽቡቕ ተግባረይ፡ ኣብ ሰማያዊ መንግሥትኻ ኃሊፉ ከምዚጸንሓኒ ደኣ እምበር፡ ኣብዙ ዓለምዙይ ብከንቱ ተሸሚሙን ጠፊኡን ከምዘይተርፍ ግበረኒ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ጊዜ ንእስነት” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሪያቸው ታውቋችኋላችሁ!
6 - ጊዜ ንእስነት
ዕላማን ፍረን ዘለዎ ሕይወት ዚሕነጽ፡ ካብ ጊዜ ንእስነትካ አትኅዝካ ኢዩ። ውሳኔ ምሉእ ሕይወትኻ፡ ካብ ምስ ዓበኻ፡ ገና ብንእስነትካ ከሎኻ፡ ክትገብሮ ይቐልል። ኣብ ሕይወትና እቲ ዜድሊ፡ ብዝኂ ዕድመ ዘይኮነስ፡ ዕላማን ጽቡቕ መደብን ኢዩ። እቶም፡ ኣብ ታሪኽ ዓለም፡ ምልክት ሓንጺጾም ዝሞቱ ሰባት፡ ገና ኣብ እርጋኖም ከይበጽሑ ኢዮም።
ሕይወትና ዚምዘን ብብዝኂ ዓመት ዕድመ ዘይኮነስ፡ ብብዝኂ ጽቡቕ ተግባር ኢዩ። ጻድቕ “ብሓጺር ጊዜ ኣብ ፍጽምና ይበጽሕ እሞ፡ ንነዊሕ ጊዜ ከኣ ይጐዓዝ” (መጽ. ጥበብ 4፡13)። “ሰብ ዚኸብር ብንውሒ ዕድመ ወይ ብብዝኂ ዓመት ኣይኮነን፥ ሸያብ ዚበሃል ከኣ እቲ መስተውዓሊ ሰብ ኢዩ። ብዕድመ ዝበሰለ ሰብ ከኣ እቲ ብዘይ ሓደ ኣበር ዚነብር ኢዩ” (ጥበ ሰሎ 4:8-9)
ከምቲ ብንግሆኡ ኣእዳውና ወርቂ ዚሓፍሳ፡ ከምኡ ከኣ ኣብ ህይወትና ዓበይቲ ነገራት እንፍጽም፡ ብጊዜ ንእስነትና ኢዩ። ንጹር ዕላማን ጽኑዕ ፍቓድን ዘለዎ መንእሰይ፡ ካብቲ ልህሉሕ ፍቓድ ብዓሠርተ ኢድ ይኃይሽ። ሓድሓደ ሰብ ነቲ ዝበለጸ ጊዜ ሕይወቶም ብኸንቱ የጥፍእዎ። እዚኣቶም፡ ብርግጽ፡ ኣብ ብስለት ዕድሚኦም ምስ በጽሑ ሕይወቶም ከመዓራርዩ እኳ እንተፈተኑ፡ እዙይ ግን፡ እኹል ኣይኮነን፡ ጐደሎ ኢዩ። ዝኾነ ፍረ፡ ጊዜ ብስለቱ ተጸቢኻ ኢዩ ዚቕንጠብ።
ብግዜ ንእስነትካ እንተዘይዘሪእካ፡ ምስ ዓበኻ እኹል ፍረ ኣይትረክብን ኢኻ። ንእስነት ኣብ ጊዜ ብስለት ዕድመኻ፡ ዚፈሪ ዕንባባ ኢዩ። ስለዚ ዝኸበርካ ኃወይ! ተስፋ ከይቖረጽካ ከምትነብር ግበር። ገና ንእሽቶ ከሎኻ ቁም ነገር እንተዘይገይርካ፡ ምስ ዓበኻ እትገብሮ ብዙኅ ነገር የልቦን። ምስ ሸምገልካ፡ ንእስነትካ ኣብ ዘንክሶ ኃዊ ኢኻ ትመውቕ። እቲ ምሹእ ጊዜን፡ መዓልቲ ድኅነትን ሕጂ ኢዩ (ቆሮ 6፡2 ረአ)
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ሓደጋ፡ ዓቢይ ኃጢኣት” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሪያቸው ታውቋችኋላችሁ!
7 - ሓደጋ፡ ዓቢይ ኃጢኣት
ኣብዙ ዓለምዙይ ዓቢይ ሓደጋ ተባሂሉ ኪጽዋዕ ዚኽእል ኃጢኣት ጥራይ ኢዩ። ንስኻ ኣብ ኵነታት ዓቢይ ኃጢኣት እትነብር ነፍሲ እንተትርኢ፡ ንኻልኣይ ጊዜ ኃጢኣት ዚበሃል ክትፍጽም ኣይምኸኣልካን ነይርካ። እዙይ ከኣ፡ ሕይወትካ ዋላ ኣብ ዓቢይ ሓደጋ ይውደቕ እምበር፡ ኃጢኣት ካብ ምግባር፡ ምተቈጠብካ ነይርካ።
ኃጢኣት ኣብ መንጎ ኣምላኽን ኣብ መንጎ ሰብን ዚርከብ ኮይኑ፡ ወዲ ሰብ ንኺድኅንን ፍቕሪ ኣምላኽ ኣብ ተግባር ንኼውዕሎን ዚዕንቅጽ ዓቢይ ገደል ኢዩ (ኢሳ 59፡2፥ ኤር 2:11 ረአ)። ኃጢኣት ንባሕርይ እግዚአብሔር ኬጐድኦ እንተዘይኽኣለኳ፡ ግን ንሱ ንዚፈትዎም ምስ ዚጐድእ፡ ንዕኡ እውን ይጐድኦ ኢዩ (2ሳሙ 12፡9 ረአ)። እግዚኣብሔር እቲ ብግርማኡን ብቕድስናኡን ወሰን ዘይብሉ፡ እቲ ዝዓበየ ናይ ኃጢኣት ጸላኢ ኢዩ፥ ከመይ ኃጢኣት ተጻራሪ ፍቕሩን፡ ክሕደት ፍቕሩን፡ ዘራጊ ፍቕሩን ኢዩ።
መድኃኒና ኢየሱስ፡ ናብዙ ዓለምዙይ ዝመጸ ካብ ኃጢኣት ንኸድኅነና ኢዩ። ነዲኡ፡ ድንግል ማርያም ከኣ፡ ካብ ዝኾነ ይኹን ርስሓት ኃጢኣት ኣቐዲሙ ከንጽሓን ናጻ ከውጽኣን ደለየ። እቲ ንሱ ናይ ዝሠርዖ ጥምቀት፡ ቀዳማይ ፍረ ድምሳሴ ኃጢኣት ኢዩ።
ኃጢኣት ካብ ዕርክነት ኣምላኽ ስለ ዘውጽኣካን፡ ኣብ ህልውና ዓቢይ ኃጢኣት ከሎኻ እንተሞትካ ከኣ፡ ንዘለዓለም ዝዓበየ ኪገጥመካ ዚኽእል ሓደጋ ኢዩ። ከምኡ እውን እቲ ምእንታኻ ኢሉ ዝፈሰሰ ደም ኢየሱስ ብዓቢይ ኃላፍነት፡ ከይተጠቐምካሉ ትተርፍ ኣሎኻ ማለት ኢዩ።
በቲ ንጐይታ እተገልግለሉ መጠን፡ ብአኡ መጠን ከኣ፡ ናጽነት ኪስመዓካ ይግባእ። በቲ ንኃጢኣት እተገልግለሉ መጠን ከኣ፡ ብእኡ መጠን ባርነት ኪስመዓካ ይግባእ። ኣንጻር እቲ ናይ ብሓቂ ዘሎ ኣምላኽ እንተኸይድካ ናብቲ ኣምላኽ ዘይብሉ ትኸይድ አሎኻ ማለት ኢዩ። ኃጢኣት ናብቲ እተፈጠርካሉ ዕላማ ንኸይትበጽሕ ይኽልክለካ፥ ንሕይወት ካባኻ መንዚዑ ወሲዱ ሞት የውርሰካ። ንኃጢኣት እንተፍቂርካ ነቲ ሓደጋ ኵነኔ ዝኾነ ተፍቅር አሎኻ ማለት ኢዩ። ኃጢኣት ግብ ዝበለ ጸልማት ኢዩ፥ “እቲ ክፉእ ዚገብር ዘበለ ኵሉ፡ ብርሃን ኢዩ ዚጸልእ” (ዮሓ 3፡20)።
ናይ ኃጢኣት ባሕርን፡ ክፍኣትን፡ ስፍሓትን፡ ክትፈልጦ እትኽእል ብቅዱስ ታሪኽ ጌርካ ኢዩ። ንሞት ኣብ እትዝክረሉ ጊዜ፡ ንናይ ኃጢኣት ሓደጋ እውን ኣስተንትን። ደቂ ሰብ ብሰንኪ ኃጢኣት መወቲ ኮኑ። ወዲ ሰብ ኃጢኣት ምስ ገበረ ኢዩ ንሞት ዝተኰነነ (ኦ ዘፍ 2፡17 ፤ 3፡19)። ሞት፡ ኣብ ዓለም ኃጢኣትን በደል-ኃጢኣትን ነጊሡ ከምዘሎ ኢያ ትነግረካ።
ብሰንኪ ኃጢኣት ኢየሱስ ብዘስካሕክሕ ስቓይ ተሳቒዩ ካብ ሞተ፡ ኃጢኣት ክሳብ ክንደይ ክፉእ ምዃኑ ከተስተውዕሎ ይግባኣካ። ነቲ ብሰንኪ ኃጢኣት ዝመጸ መጕዳእቲ ንምሕዋይ ደም ኢየሱስ ኣምላኽ ምፍሳስ ካብ ኣድለየ፡ ክሳብ ክንደይ ጐዳኢ ምዃኑ ኣስተውዕል። “ኣነ ኃጢኣት ገይረ ኢየ፡ እሞ እንታይ ጕድኣትዶ በጺሑኒ ኢዩ” ኣይትበል። ኣብዙ ዓለምዙይ እቲ ዝዓበየ መቕጻዕቲ፡ እግዚኣብሔር ከይቀጽዓካ ሱቕ ኪብል ከሎ ኢዩ።
እቲ ዝዓበየ ናይ እግዚኣብሔር ሕነ፡ ኃጢኣተኛ ኣብ ሕማቕ ስራሑ ኪዕወት ከሎ ኢዩ። ኃጢኣት ኪበሃል ከሎ እቲ ምስ እግዚኣብሔር ዝነበረካ ናይ ፍቕሪ ምትእስሳር ምቝራጽ ማለት ደኣ እምበር፡ ንሓደ ኣብ ወረቐት ንዝተጻሕፈ ትእዛዝ ምጥሓስ ጥራይ ኣይኮነን ዜስምዕ፥ ንስኻ ዕርክነት ኣምላኽ ኣጥፊእካ፥ ዘጥፋእካዮ ነገር ከይተረድኣካ፡ በቲ ጥቕሚ ዘይብሉ ምድራዊ ነገር ትሕጐስ እንተደኣኮይንካ፡ ዓሻ ኢኻ ማለት ኢዩ።
ንዕርክነት ኣምላኽ እንተኣጥፊእካ፡ ብሰንኪ እቲ ዜጥፋእካዮ ጸጋ ወይ ዕርክነት ኣምላኽ ብዘይምቍራጽ ክትሓዝን ይግባእ። ከምኡ እውን ኣብ ሕይወትካ መንፈሳዊ እፎይታ ኪስመዓካ እንተደሊኻ፡ ብኽፍኣት ኃጢኣትካ ሓዚንካን ተጣዒስካን፡ ነቲ ወሰን ዘይብሉ ምሕረት ኣምላኽ ብዘይምቍራጽ እንተወዲስካዮ ኢዩ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ኃጢኣት ምስ እትገብር” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሪያቸው ታውቋችኋላችሁ!
8 - ኃጢኣት ምስ እትገብር
ንስኻ፡ ሓደ ድኹም ዝኾንካ ፍጡር ክነስኻ፡ ኃጢኣት ምስ ትገብር፡ ጸላኢ ኣምላኽ ምዃንካ ተግህድን ምስኡ ትቀያየምን አሎኻ ማለት ኢዩ። ሓደ ጻጸ ንሓደ ወተሃደር ውግእ እንተዚኸፍተሉ እንታይ ምተሰምዓካ? ንስኻ ከኣ፡ ኃጢኣት ምስ እትገብር ነቲ መጠን ብዘይብሉ ፍቕሪ ዘፍቅረካ እግዚኣብሔር ገዲፍካ፡ ኣብ ክንዳኡ ኣብ ልብኻ ፍትወትካ ተቐምጥ ኣሎኻ ማለት ኢዩ። ኣብ ልብኻ ኃጢኣት፡ ኣብ መንበረ ታቦት ልብኻ ከኣ፡ ጣዖት ተቐሚጡ ኣሎ ማለት ኢዩ። “ሡር ኃጢኣት ኣብ ውሽጢ ልብኻን ኣብቲ ናጻ ዝኾነ ፍቓድካን ኢዩ ዚርከብ” (ማቴ 15፡19-25)።
ኃጢኣት ምስ እትገብር ካብ ነፍስኻ ንእግዚኣብሔር ተርሕቖ’ሞ፡ በታ እግዚኣብሔር ዝወጸላ ማዕጾ፡ ሸይጣን ብኣኣ ገይሩ ናብ ነፍስኻ ይኣቱ። ብዕለት ጥምቀትካ ግን፡ ሸይጣን ካብ ነፍስኻ ምስ ወጸ፡ እግዚኣብሔር ኣብ ነፍስኻ ሰፈረ። ብስኻ፡ ንህያባት ኣምላኽ ረሲዕካ፡ ኃጢኣት ክትገብር ከሎኻ፡ ነቲ ገዛ ሰማያዊ ኣቦኻ ትሕሰሞ፡ ካብ ማኅበር ኣኅዋት ትርሕቕ፡ ብኽፉእ ናብራኻ ንመልክዕን ንቕድስናን ቤተ ክርስቲያን ተቝስልን ተነውርን።
ኃጢኣት እንተገበርካ፡ ተግባርካን እምነትካን ስለ ዘይሰማማዕ ከሓዲ ትኸውን። እቲ ብኃጢኣት ዚግዛእ ሰብ፡ ካብ ወቐሳ-ኅሊና ምእንቲ ኪገላገል ኢሉ፡ እምነቱ ይቕይር። ኃጢኣት ክትገብር ከሎኻ፡ አካል ሰብነት ኃጢኣት ኢኻ ትኸውን። ናይ ኃጢኣት መወዳእታ ውጽኢት ከኣ፡ ዘለዓለማዊ ሞት ኢዩ (ሮሜ 6፡21-23 ረአ)። ንስኻ ንኃጢኣት ፍርሃዮ፥ እቲ ብጊዜ ፍርዲ-ኣምላኽ ዜፍርሃካ ኡንኮ ነገር፡ ኃጢኣት ኢዩ። እቲ ንኃጢኣት ዚፈርህ፡ ብዘይካ ንኃጢኣት ንኻልእ ዚፈርሆ የብሉን። ንስኻ ከምእትንስሓሉ ስለ ዘይትፈልጥ፡ ኃጢኣት ከይትገብር ተጠንቐቕ።
ነመቕጻዕቲ እግዚኣብሔር ፈሪሕካ፡ ንዝገበርካዮ ኃጢኣት ኵሉ፡ ብእተናዘዝካዮ መጠን፡ ከምኡ እውን ካብ እግዚኣብሔር ብምርሓቕካ ምኽንያት፡ ብዝበኸኻዮ መጠን፡ ኃጢኣት ንኸይትገብር ብዝበለጸ እትፈርህን እትጥንቐቕን ይገብረካ። ተመላሊስካ ብዛዕባ ኃጢኣትካ እንተትሓስብ፡ ኣብዙ ዓለምዙይ ብሓደ ነገር’ኳ ኣይምሰዳዕካን ነይርካ። ውርደት ዚበሃል ኃጢኣት ጥራይ ኢዩ። ግዳ እቲ ኣውራ ዜሕፍርስ፡ ንኃጢኣት ከም ውርደትን ነውርን ገይሮም ዚርእይዎ ብዘይመጠን ውሑዳት ሰባት ምዃኖም ምፍላጥ ኢዩ።
ብሓደ መዳይ፡ ኣብ ምሕረት እግዚኣብሔር እምነት ብምንባር ኃጢኣት ኣይትግበር፥ በቲ ካልእ መዳይ ከኣ፡ ንፍርዱ ፈሪሕካ ብኃጢኣትካ ተስፋ ኣይትቝረጽ። እኳ ደኣ፡ ኃጢኣት ቅድሚ ምግባርካ ንፍርዲ ኣምላኽ ምፍራሕ ወይ ከኣ ኣብ ኃጢኣት ምስ ወደቕካ ኣብ ምሕረቱ ምእማን ይግባእ።
ጠባይካ ምእራምን ምምሕያሽን ደኣ እምበር፡ ኣብ ቅድሚ ካልኦት በደለኛ ከምዝዀንካ ምእማን ጥራይ ኣይኣክልን ኢዩ። ምኅጣእ ድኻምነት ወድሰብ ኪኸውን ከሎ፥ ኣብ ኃጢኣት ተሸሚምካ ምንባር ግን፡ ሰይጣናዊ ተግባር ኢዩ። ኃጢኣተኛ ተጣዒሱ ናብ እግዚኣብሔር እንተዘይተመሊሱ፡ ይቕረታ ኪረክብ ዘበት ኢዩ። እግዚኣብሔር ንኃጢኣት ኢዩ ዚምሕር እምበር፡ ኃጢኣት ንምግዳፍ ጽቡቕ ድላይ ንዘይብሉ ኣይምሕርን ኢዩ።
“ኣብ እትገብሮ ዘበለ ኵሉ መፈጸምታኻ ዘክር፥ ኃጢኣት እውን ኣይክትገብርን ኢኻ” (ሲራ 7፡36)። “ብኃጢኣት ምስ ክርስቶስ ሞይትካ ኢኻ’ሞ፡ ደጊምስ ኣብ ኃጢኣት ኣይትንበር” (ሮም፡ 6፡1-11)።
ዝኽሪ በደልካ ጣዕሳ ዚህብ ጸጋ ኪስሕበልካ ኢዩ። ኣብዙ ዓለምዙይ ክሳብ ዘሎካ ብኃጢኣትካ ብኸ፥ ካብ ሎሚ ንድኃር ከኣ፡ ዜብክየካ ነገር ኣይትፈጽም። ብሓዘንን ብመሪር ብኽያትን ንኃጢኣትካ እንተዘይኣጥፊእካዮ፡ ንዘለዓለም ኣብ ቅድሜኻ ኪነብር ኢዩ። እቲ ብብኽያትን ብንብኣትን ኪሓዊ ዚኽእል ህማም ኃጢኣት ጥራይ ኢዩ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ንኽፉእ ዝንባሌኻ ክትስዕር ጽዓር፥ ካብ ምኽንያት ኃጢኣት ርሓቕ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
9 - ንኽፉእ ዝንባሌኻ ክትስዕር ጽዓር፥ ካብ ምኽንያት ኃጢኣት ርሓቕ
ክፉእ ዝንባሌና ሡር ኃጢኣት ስለ ዝኾነ ንሓንሳብን ንወትሩን ንምብርቛቑ ምእንቲ ክትክእል፡ ንኽፉእ ዝንባሌኻ ካብ ሓሳብካን፡ ልብኻን፡ ድሌትካን ከተርሕቖ ይግባእ። ከምዙይ እንተደኣ ዘይገርካ ግን፡ ዊዒልካ ኃዲርካ፡ ምኽንያት ኃጢኣት ምስ ዘጓንፈካ ክትሰዓር ኢኻ።
ክፉእ ዝንባሌኻ፡ ቀዳማይ መዓልቲ ይልምነካ፡ ካልኣይ መዓልቲ ግቡኤይ ኢዩ ይብለካ፡ ሣልሳይ መዓልቲ ከኣ የገድደካ። ክፉእ ዝንባሌ ዘበለ ኵሉ ነቶም ኣዕሩኽቲ ኪኾኑ ንዚጽዕሩ ብቐሊሉ ዚቐትል ኢዩ። ነቲ እግዚኣብሔር ንጥቕሚ ሕይወትካ ኢሉ ዝለገሰልካ ህያባት፡ ንገዛእ ርእስኻ ብምቕታል ኣይትበድል። ኵሉ ኣመል፡ ጽቡቕ ነገር ተመሲሉ ዚመጽእ መስድዒ ዝኾነ ዘረባን ክፉእ ጐድንን ኣለዎ። ንኸምዚ ዝመሰለ ዘረባን ክፉእ ጐድንን፡ ሃመም ኢልካ እንተደኣ ተቐቢልካዮ፡ ብቐሊሉ ናብ ሕማቕ ነገር ክትወድቕ ኢኻ። ምእንትዙይ ንስኻ ምስቲ ዘረባን ክፉእ ጐድንን ኣመልካ ዚቀርብ ሸፈጥን ምትላልን ተመልኪትካን መዚንካን ጥበበኛ ዝኾነ ስጉምቲ ብጊዜኡ ውሰደሉ።
እቲ ኣብ ካልእ ሰብ ዚረኤ ክፉእ ዝንባሌ እሞ ኸእ ንስኻ ባዕልኻ እትዅንኖ፡ ግን ኣብ ርእስኻ ምስ ወረደ ረቒቅ ምኽንያት ብምምጻእ ኵሉሻዕ ንገዛእ ርእስኻ ክትመጻደቕን ክትመሳመስን ትርከብ። እዙይ ግን ባዕልኻ ንባዕልኻ ትሽፍጥ ኣሎኻ ማለት ኢዩ። ንኽፉእ ዝንባሌኻ ጨሪስካ’ዃ እንተዘይ ኣጥፋእካዮ፡ ንኽፉእ ዝንባሌኻ እንድኅሪ ተዋጊእካዮ፡ ኣብ ጐደና ፍቕሪ ኣምላኽ ካብ ምምልላስ ድኅር ኣይኽትብልን ኢኻ።
ናብ ኃጢኣት ካብ ዘእትወካ ኵነታት ህደም። እዙይ ከኣ፡ እቲ ኃጢኣት ካብ ምግባር ዜርሕቐካ፡ ዝዓበየ ምኽሪ ኢዩ። “እቲ ንሓደጋ ዚደልያ ከኣ ኪጠፍእ ኢዩ” ከምዝተባህለ ኢዩ (ሲራ 3፡25)። ምእንትዙይ ክትድኅን እንተደሊኻ፡ ክትኃድጎ ዘሎኻ ነገር ንኃጢኣት ጥራይ ዘይኮነስ ንምኽንያት ኃጢኣት እውን ኢዩ። “ምስ ከምዚኣቶም ዝበሉ ሰባት ኣይትኺድ” (ምሳ1፡15)። “ከምቲ ካብ ተመን እትሃድም፡ ከምኡ ከኣ ካብ ኃጢኣት ህደም” (ሲራ 21፡2)።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ሞትን ትምህርቱን” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
10 - ሞትን ትምህርቱን
ኣብዙ ዓለምዙይ፡ ከም ሞት ርግጸኛ ዝኾነ ነገር የልቦን፡ ከም ናይ ሞት ሰዓት ዘይርግጸኛ ነገር ከኣ የልቦን። ኵሉ መዓልቲ ሕይወትካ ተሰናዲኻሉ ምእንቲ ክትነብር ኢሉ፡ እግዚኣብሔር ነቲ ናይ መወዳእታ ዕለት ሕይወትካ፡ ኃቢኡልካ ይርከብ። “እታ መዓልትን ሰዓትን ኣይትፈልጥዋን ኢኹም እሞ ንቕሑ” ይብለና (ማቴ 25፡13)።
ንስኻ፡ ሓደ መዓልቲ ከምትመውት ኅልፍን ትርፍን ርድኢትን እምነትን ኣሎካ፡ እቲ ናትካ ጌጋ፡ ሞት ካባይ ገና ርሒቓ ኢያ ትርከብ ዘላ ኢልካ እንክትሓስብ ኢዩ። እከለ ወዲ እከለ ብሓደጋ ሞይቱ፡ ካልእ ብሕማም ልቢ ሞይቱ፡ እቲ ካልእ ብኤድስ ሞይቱ። ከምኡ’እውን ካልእ ብዓሶ ሞይቱ ዚብል ወረ ክንደይ ጊዜ ሰሚዕካ ኣሎኻ። ስለዚ ሞት ብዙኅ ጊዜ ብሃንደበት ኢያ ትመጽእ፥ ሕይወት ወዲ ሰብ ከኣ፡ ከም ጽላሎት ኃላፊ ኢዩ።
ሞት ከም ሰራቒ፡ ኣብ ዘይተጸበኻዮ ጊዜ፡(ሉቃ 12፡40 ረአ) ብለይቲ ስለ ትመጽእ፡ ኵሉ ጊዜ ተሰናዲኻ ጽናሕ (1ተሳ5፡2 ረአ)። ብልቢ፡ ብሓቀኛ መንፈስ ንሞት እናተቐረብካ መዓልቲ መጸ ከምትመውት ግበር። ሞት ምስ መጸትካ ናይ ብሓቂ ብቕሱን ልቢ ምእንቲ ክትቅበላ፡ ብዛዕባ ሞት ካብ ምሕሳብ ኣይተቋርጽ። ብርግጽ፡ ሞት ብሃንደበት ምስ ትመጽእ የናውጽ ኢዩ፡ ግዳስ፡ ነቲ ብነዊኅ ኣስተንትኖ ንሞት ዝተሰናደወ ሰብ ከኣ፡ ታሕጓስ ኢዩ።
ንስኻ ንሞት ከምዘይትፈርሃ ገይርካ ንበር። ንስኻ ብተስፋ እቲ፡ ካብ ሞት ዝተንሥኤ ክርስቶስ ናብ ሕይወት እትበጽሕ ብሞት ገይርካ ኢኻ። ንመንግሥቲ ኣምላኽ ደቒቕ ድኅሪ ደቒቕ ብቑዕ ኮይንካ ምእንቲ ክትርከብ፡ ብፍቕርን ብቕድስናን ንበር። ምድራዊ ሕይወትካ መኣስ ከምዝዓርብ ስለ ዘይትፈልጦ፡ ጊዜ ክሳብ ዘሎካ፡ ሠናይ ተግባር ኣዘውትር። ነቲ እትጽውዓሉ መዓልቲ ኵሉ ጊዜ ተቐሪብካሉ ጽናሕ ኢኻ።
ኦ ሞት፡ ንስኺ ንኵሉ ሰብ ኣብ ሓደ ዕላማ ዝሠመረ ከመይ ዝበልኪ ዓባይ መለበሚ ኢኺ! ሞት ኣብ ሕይወት ወዲ ሰብ፡ ሕያውነት፡ ፍቕሪ፡ ምምሕሓር፡ ኅውነት፡ ኣገዳሲ ነገር ከምዝኾነ ኢያ ተምህር። ብዛዕባ ሞቱ ብሓቂ ዚሓስብ ሰብ ትዕቢተኛ ኪኸውን ኣይኽእልን ኢዩ። ንሞት ኵሉ ሰብ ሓደ ኢዩ ዚበጽሓ፥ ሃብታም ይኹን ድኻ፡ ብዓል ሥልጣን ይኹን ኣይኹን፡ ዓቢይ ይኹን ኣይኹን፡ ምሁር ይኹን ዘይምሁር፡ ንዅሉ ብሓደ ዓይኒ ኢያ ትርእዮ።
ንስኻ መዓልቲ መጸ፡ ነዙ ዓለምዙይ ክትሓድጎ ምዃንካ እንተትሓስብ፡ ዝበለጸ ሕያዋይ ምኾንካ ነይርካ። ምስ ሞትካ ምሳኻ ትወስዶ ነገር እንተሊዩ፡ ፍቕሪ ጥራይ ኢዩ። ኵሉ ካልእ፡ኣብዙይ ተራፊ ኢዩ። ኣብ ጊዜ ሞትካ ክትመርጽ እትደሊ ነገር እንተሊዩ፡ ህጂ ምረጾ። ንኵሉ ነገር ከኣ ኣብ መወዳእታ ሕይወትካ ከምዚበጻሕካ ገይርካ ረኣዮ።
ንሞት ኣስተንቲንካ ናብ ምናኔ ሃብቲ እዙ ዓለምዙይን ናብ ፍቕሪ ኣምላኽን ዜቕርበካ እንተኾይኑ ጽቡቕን ጠቓምን ኢዩ። ብሞት ንኵሉን ንኵሎምን ገዲፍካዮም ክትከይድ ኢኻ። ሕያውነትካ ኂዝካ እንተዘይኮይኑ ብዋላ ሓደ ከይተሰነኻ ንበይንኻ ክትከይድ ኢኻ። ምስ ኣረግካን ኣብ ጊዜ ሞትካን እውን ካባኻ ዘይፍለ ሓደ ጭቡጥ ነገር ክትኅዝ ጸዓር። ንሃብትኻ ኮነ ንተግባርካ እትፈርድን እትመርህን ንሞትካ ብምሕሳብ ይኹን። ሞት እትህቦ ፍርዲ ብሓቂ ቅኑዕ ኢዩ (ሲራ 41፡2 ረአ)።
ነቶም ንልቦም ካብ ፍቕሪ እዙ ዓለምዙይ ኪርሕቕዎ ዘይኽእሉ ሰባት ኣይትምሰሉ ኢኹም። ንስኻ እውን ኣብዙ ዓለምዙይ ንቝሩብ ጊዜ ኢኻ ትጸንሕ፥ ሓቀኛ ቤትካ ዘለዓለማውነት ኢዩ።
ካብዙ ዓለምዙይ ምስ ተፋኖኻ ንኣኻ ዚሓስብ የልቦን። ከምቲ ንስኻ ብዛዕባ’ቶም ቅድሜኻ ዝሞቱ ዘይትግደስ፡ ከምኡ ከኣ፡ ካልኦት ብዛዕባኻ ኣይክግደሱን ኢዮም። ምስ ሞትካ ሰፈርካ ካልኦት ኪኅዝዎ ኢዮም። ንዓኻ ከኣ ዋላ ሓደ ኣይክዝክረካን ኢዩ።
ካብዙ ዓለምዙይ ምስ ተፋኖኻ፡ ኣብ ዘለዓለማዊ ድንዃኖም ምእንቲ ኪቕበሉኻ፡ ኣብሰማይ ኣዕሩኽ ኣጥሪ (ሉቃ 16፡9 ረአ) “ንስኻትኩም ኪጠፍእ ኣብ ዘይኽእል፡ ኣብ ሰማይ ሃብቲ ኣክቡ” (ማቴ 6፡20)
ንማዕጾ ሞት ሓንሳብ ምስ ኃለፍካያ ንድኅሪት ክትምለስ ስለ ዘይትኽእል፡ ጊዜ እንከሎካ፡ እቲ ንዘለዓለም ክትነብረሉ ዘሎካ ቤት ንኽተሰናዱ ተዓጠቅ። ሽሕኳ ሰብኣዊ ባሕሪኻ እንተዘይተቐበሎ፡ እንተኾነ ብፍቕርን ብእምነትን ንፍቓድ ኣምላኽ እንተተቐቢልካዮ፡ ሞትካ ፍቕሪ ዝመልኦ ኪኸውን ኢዩ። ብእግዚኣብሔር እንተኣሚንካን ንዕኡ እውን እንተ ኣገልጊልካን፡ ሞትካ ኣብ ኢድ ኣምላኽ ኪፈጸም ደኣ እምበር ኣይኪጠፍእን ኢዩ። ሽዑ ኣብ ፍቕሩን ኣብ ታሕጓስ ዕርክነቱን ምእንቲ ክትነብር፡ ምስ ኣምላኽ ገጽ ንገጽ ብኣካል ክትራኸብ ኢኻ (መጽ ጥ 3፡9)።
ከምቲ ጽቡቕ ክትሰርሕ ምስ ወዓልካ ልዋም ድቃስ እትድቅስ፡ ከምኡ እውን ጽቡቕ ሕይወት ብጽቡቕ ሞት ይዛዘም። ኦ ጐይታይ! ኣነ ንዓኻ ዘፍቀርኩን፡ ብኣኻ ዝኣመንኩን፡ ፍቕረይ ዝለገስኩልካን ምእንታኻ ንኵሉ ዝመነንኩን፡ እኔኹ ናባኻ ኣመጽእ ኣሎኹ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ፍርዲ ኣምላኽ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
11 - ፍርዲ ኣምላኽ
መጋረጃ ትርኢት ተዋሥኦ ሕይወትካ እዙ ዓለምዙይ ምስ ተዓጽወን ምስ ተወድኤን፡ ሓቂ ብሓቂ ንኽትፍረድ፡ ነቲ ተኸዲንካዮ ዝነበርካ ናይ ተዋሥኦ ክዳውንቲ ኣውጺእካ ከተንብሮ ኢኻ። ድኅሪኡ ኵሉ ምድራዊ ነገርካ ካብ ዓይንኻ ተኸዊሉ፡ ንበይንኻ፡ ኣብ ቅድሚ ኢየሱስ ክርስቶስ ቆይምካ ክትርከብ ኢኻ። ድኅሪዙይ ነቲ ንዘለዓለም ዘይቕየር ፍርዲ ውሳኔኡ ምስ ሰማዕካ፡ ልብኻ ብፍርሓት ኪህወኽን ኪሽበርን ኢዩ። ሽኡ ሽሕኳ እትዝክሮ በደል እንተዘይሃለወካ፡ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ፡ ጐደሎ ኮይንካ ከይትርከብ ክትሰግእ ኢኻ (1ቆሮ 4፡4 ረአ)።
ኣብ ህይወትካ ጽቡቕ ተግባር ዘይገበርካ እንተኾይንካ፡ ናበየናይ ጠበቓ እሞ ክትምሕፀን ኢኻ? በቲ ኣዕኑድ ሰማይ ከይተረፉ ብፍርሂ ዘንቀጥቕጡሉ ዕለት’ቲ መን ኮን ኬጸናንዓካ ይኸውን? ሽዑ ሥልጣንካ ኮነ፡ ገንዘብካ ኮነ፡ ፍልጠትካ ኮነ፡ ኣብ ፍርዲ ኣምላኽ ኪጣበቑልካ ኣይኽእሉን ኢዮም። ሽዑ ኪሕግዘካ ዚኽእል ሓደ’ኳ ኣይኪህሉን ኢዩ። እቶም ሎሚ ዚወዳድሱኻ ዘለዉ’ውን፡ ሽዑ እግዚኣብሔር ኪፈርደካ ከሎ፡ ትም ኪብሉ ኢዮም። ኣብቲ ቦታ’ቲ ንስኻን ተግባርካን ጥራይ ኢኹም ገጽ ንገጽ ተጠማሚትኩም እትረኣዩ። አድልዎ ብዘይብሉ ፍርዲ ብተግባርካ ክትፍረድ ኢኻ (1ጴጥ 1፡17፡ ሮም 2፡6 ረአ)።
ኣብዙ ዓለምዙይ ከሎኻ ንሰማያዊ ሃብቲ ንዒቕካ እንተኾይንካ፡ ከምኡ እውን ብቕንዕና ተኻይድካ እንተዘይኾንካ፡ ኅሊናኻ ባዕሉ ኣንፃርካ ኪምስክር ኢዩ። ካብዙ ፍርዲ እዙይ ሱቕ ኢልካ ወይ ኣሉታ ሂብካ ዚኅለፍ ኣይኮነን። ሽዑ ነቲ ዝነዓቕካዮ ሰማያዊ ሃብቲ ሃረር ክትብሎ ኢኻ፡ እንተኾነ ግን ኣይክትረኽቦን ኢኻ።
እቲ ንኻልኦት ዝገበርካዮ ክፉእ ነገር፡ ንዓኻ ምስ ዚግበረካን ወይ በቲ ንኻልኦት ዚፈረድካዮ መስፈር-ፍርዲ ምስ ዚፍረደካ፡ ሽዑ እንታይ ምኽንያት ከተቕርብ ኢኻ? (ማቴ 7፡2) ንስኻ ንዝበደለካ ይቕረ ከይበልካ፡ ካልኦት ንዓኻ ይቕረ ኪብሉኻ ከመይ ገይርካ ትሓስቦ? (ማቴ 6፡12፣ 7፡22፣ 18፡35፣ ማር 11፡25 ረአ)። ናይቲ ዝተገብረልካ ምሕረት ጸብጻብ ከይወዳእካ ከሎኻ፡ ከመይ ገይርካ ኢኻ ሓዲሽ ይቕረታ ትሓትት? “እቲ ምሕረት ዘይገበረ ብዘይምሕረት ኪፍረድ ኢዩ” (ያዕ 2፡13 )።
እምበር ጊዜ ጸጋኻ ብብላሽ ምእንቲ ከይኃልፈካ ነቒሕካ ተጸበ ኢኻ። እቲ ጥዑም ዝኾነ ምሕረት ኣምላኽ፡ ሓደ መዓልቲ፡ ናብ ዘየናሕሲ ፍርዱ ኺቕየር ምዃኑ ኣይትዘንግዕ። እቲ መዓልቲ’ቲ ንጻድቕ ክብሪ፣ ንኃጢኣተኛ ከኣ ውርደት ከምዚኸውን ኣይትረስዕ (2 ጢሞ 4፡8 ረአ)። እቶም ንመንግሥተ ሰማይ ዝተመርጹ ጻድቃን ብምሕረት ኣምላኽ ኪውደሱ ከለዉ፡ እቶም ዝተረግሙ ከኣ በቲ ቅኑዕ ፍርዲ ኪእመኑ ኢዮም።
ጻድቃን ሽልማት ቅድስናኦም ኪቕበሉ ከለው፡ እቶም ዝተዀነኑ ግን’ በደሎምን ኃጢኣቶምን እናዘከሩ፡ ብሕፍረት ተሸምቒቖም ኪርከቡ ኢዮም። ሻቡ ኢየሱስ ነቶም ኣብዙ ዓለምዙይ ዘፍቀርዎ፡ ጣዕሚ ብዝመልኦ ዓይኒ ኪጥምቶም ኢዩ። ነቶም ዘየፍቀርዎ ግን፡ ብቁጡዕ ዓይኒ ኪጥምቶም ኢዩ። ፍርዲ-ኣምላኽ ንግብ ዝበለ ጸላም ጋህ ኣቢሉ ከምዘብርሆን፡ ንዝተሠወረ ገበን’ውን ከምዚገልጾን ኣይትረስዕ (1ጴጥ 4፡5 መዝ 7፡10 ረአ)።
ነቲ ዚፈርደካ ኣምላኽ ኵሉ ነገር ግሉጽን ብሩህን ኢዩ (ዕብ 4፡13 ረአ)። ኵሉ እቲ ንስኻ እትገብሮ ንዕኡ ኪሥወሮ ስለ ዘይኽእልን ስለ ዘይርስዖን፡ ካብ ቅኑዕ ፍርዱ ዜምልጥ የልቦን። ንስኻ ዘይትፈልጦ፡ ጽቡቕ ይኹን ክፉእ ይኹን ኣብ መጽሓፍ-ኣምላኽ ተመዝጊቡካ ኺኸውን ከምዚኽእል መን ይፈልጥ። ኣብዙ ጊዜ እዙይ ዘይመልክዕካ ኂዝካ ክትረኤ እንተገበርካኳ፡ ኣብቲ ፍርዲ እቲ ሓቀኛ መልክዕካ ጥራይ ኢዩ ዚረኤ። እዚ ንኣእምሮን ንልብን ዚምርምር ኣምላኽ ኣብ ውሽጥካ ጽርይቲ ነፍሲ ከምዚርኤልካ ግበር።
ነዙ ሓጺር ተዋሥኦ ሕይወትካ፡ ናይቶም ግዳይ ፍርዲ ኣምላኽ ዝኾኑ ጕጅለ ርጉማትን ከይትኸውን መንፈሳዊ ቃልሲኻ ኣካይድ ኢኻ። በቲ ዕለት’ቲ ኪወሃበካ ዘለዎ ፍርዲ፡ ካብ ሎሚ ኣትኂዝካ፡ ክትመርጾ ምሉእ መሰል ኣሎካ። እቲ ፈራዲ ምስ መጸ ምእንቲ ከይትሽበር፡ ካብ ሕጂ ኣትኂዝካ ንእግዚኣብሔር ፍራህ። ብኅሊናኻ ወትሩ ጊዜ ብቅንዕና እንተደኣ ትሰርሕ ኮይንካ፡ እቲ ፈራዲ ዝኾነ ኣምላኽ ኣብ ዚመጸሉ ጊዜ፡ ንስኻ እትሰግኣሉ ነገር ኣይክህሉን ኢዩ። ካብ ሕጂ ኣትኂዝካ፡ ንኅሊናኻ ኣጸቢቕካ መርምሮ፡ ንተግባርካ እውን ፍርዲ ኣካይደሉ፡ ንበደልካ ኰንን፡ እቲ መለኮታዊ ዝኾነ ፈራዲ ዚፍረድ ነገር ከይረኽበልካ መዓልቲ መጸ፡ ንርእስካ ገስጽ።
በቲ ንሕስያ ዘይብሉ መዓልቲ’ቲ ከይትኵነን፡ ካብ ሕጂ ኣትኂዝካ ንነፍስኻ እናፈቐድካ ንስሓ ግበር። ናብ ፍርዲ-ኣምላኽ፡ ድኅሪ ቁሩብ ጊዜ፡ ክትቀርብ ምዃንካ ኣሚንካ ንክትነብር ጽዓር። ሕፍረት ከይተሰምዓካ፡ ማኅበር እቶም ምሩጻት ንምዃን፡ ንሓንሳእን ንወትሩን በቒዕካ፡ ብሓጐስ ናብቲ ሓቀኛ ሰማያዊ ሃገርካ ከምትሳገር ግበር።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ገሃነም እሳት” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
12 - ገሃነም እሳት
ንገሃነም እሳት ምሕሳብ ክንደይ መጠንቐቕን ጠቓምን ነገር ይመስለካ። ነቲ “ኣንቱም ርጉማት፡ ናብቲ ንሸይጣንን ንመላእኽቱን ዝተቐረበ ዘለዓለማዊ ገሃነም እሳት ኪዱ” (ማቴ 25፡41) ዚብል ናይ ኩነኔ ቃል ምስማዕ ክንደይ ክፉእ ምዃኑ ሕሰበሉ ኢኻ።ኣብኡ ብኽያትን ምሕርቃም ኣስናንን ኪኸውን ኢዩ። እቶም ዝተዀነኑ በቲ ባዕላቶም ዝኣጐድዎን ዘሳወርዎን ሓዊ ኪነዱ ኢዮም። ንሳቶም ከይሞቱ፡ ብመቕጻዕቲ ሞት ኪሳቐዩ ኢዮም። እታ ዝኣተዉላ ማዕጾ ከኣ፡ እትው ምስ በሉ ንወትሩ ኪትዕጸዎም ኢያ።
ነፍሶም ካብቲ ስቓይ ክትገላገል ወይ ካብቲ እትሳቐዮ ስቓይ ጻማ ክትረኽበሉ ኢላ ዋላ ሓንቲ ተስፋ ኣይክህልዋን ኢዩ። ሽሕኳ ንእግዚኣብሔር ፈጣሪኦም ብውሽጦም ብብርቱዕ ጽልኢ እንተጸልእዎ፡ ግን ሓንሳእን ንወትሩን ስለ ዘጥፍእዎ፡ ኪረኽብዎ እውን ስለ ዘይኽእሉ፡ ንዘለዓለም እናበኸዩ ኪነብሩ ኢዮም። እዚ ዘጥፍእዎ ሠናይ ነገር ብዝዓበየሉ መጠን፡ ብእኡ መጠን ከኣ እቲ ዚስምዖም ስቓይ ዝኸፍኤ ኪኸውን ኢዩ።
ንስኻ እውን ነቲ ዕላማ ሕይወትካ ዝኾነን፡ ከምኡ እውን ሕይወትን ታሕጓስን ከተስተማቕር ዝፈጠረካ፡ ብተፈጥሮኣዊ ስምዒትካ እውን ንዓኡ ሃረር ክትብሎ ፈጣሪኻ እግዚኣብሔር እንድኅሪ ኣጥፊእካዮ፡ ካብኡ ተፈሊኻ ንዘለዓለም ክትነብር ማለት ኢዩ። ካብቲ ኵኑናት ገሃነምሳት ዚሳቐይዎ ስቓይ፡ ክትድኅን ስለ እትኽእል፡ ኵሉሻዕ ኣብ ትሕቲ ጸጋ ኣምላኽ ከምትነብር ግበር። ሳላ እዙ ጸጋ ኣምላኽ እዙይ ከኣ፡ ነቲ ንዘለዓለም ከምዚዅነኑ ዚገብሮም በደል ካብ ምግባር ተቘጢብካ፡ ድኂንካ ትርከብ ኣሎኻ።
ኣብቲ ብዛዕባ መጻኢ ሕይወትካ ክትምርምርን ክትፈልጥን እትኽእለሉ ቦታ ግልል ኢልካ ዕቤትን ሕያውነትን ናይቲ ካብ ጥፍኣት ዘድኃነካ ኣምላኽ ኣስተንትን እሞ፡ ኣመስግኖ ከኣ። ካብቲ ዘለዓለማዊ ስቓይ ምእንቲ ከተምልጥ፡ ነዙ ኃላፊ ዝኾነ ጊዚያዊ ስቓይካ፡ ብትዕግሥቲ ተቐበሎ። ብርግጽ፡ ነቲ ብሰንኪ ኃጢኣቱ ኣብ ኣፍደገ ገሃነምሳት በጺሑ ዝነበረ ሰብ፡ ኵሉ ስቓይ እዙ ዓለም እዙይ፡ ቀሊል ኮይኑ ኢዩ ዚረኣዮ።
ንስኻ ሕጊ ኣምላኽ ንምህላው፡ ንህዋሳትካ ምቕጻዕ ትፈርህ ኢኻ። እንተኾነ፡ ንገሃነም እሳት ከምዝተዀነንካ እንተትሰምዕ ደኣ፡ እንታይ ምገበርካ ነይርካ? ንስኻ፡ ክትሓምም ከሎካ እኳ ሓንቲ ለይቲ እውን ብዘይመጠን ነዋህን ዘይትወግሕን ኢያ ትመስለካ፥ ብዛዕባ እታ ንስኻ፡ ኣብ ስቓይ ክትርከበላ እትኽእል ዘለዓለማዊት ለይቲኸ ደኣ፡ እንታይ ክትብል ኢኻ?
ዘለዓለማዊ ስቓይ ከመይ ከምዝኾነ እንተደኣ ተረዲእካዮ ብዝኃለፈ በደልካ ሓቀኛ ጣዕሳ ኪስመዓካ ኢዩ’ሞ እቲ መሪር ዚጥዕም ዝነበረ ንስሓ ናብ ጣዕሚ ዘለዎ ንስሓ ኪልወጠልካን ብናይ ንብዓት ጥምቀት ከኣ ክትሕደስን ኢኻ። እግዚኣብሔር ካብ ክፉእ ነገር ኬውጽኣካ ኢሉ ዘለዓለማዊ መቕጻዕቲ ገበረ። ናብ ጽቡቕ ነገር ኪድርኸካ ቢሉ ከኣ ዘለዓለማዊ ሽልማት ገበረ። እግዚኣብሔር ንቓሉ ኣብ ግብሪ ኣየውዕሎን ኢዩ ኢልካ ትሓስብ እንተደኣ ኮይንካ፡ ብሓደ ወገን ንእግዚኣብሔር ርኅሩኅ ገይርካ ክትርእዮ ከሎኻ፡ በቲ ካልእ ወገን ከኣ ከም ሓሳዊ ገይርካ ትርእዮ ኣሎካ ማለት ኢዩ።
ኣብዙ ዓለምዙይ ክሳብ ዘሎኻ ንኵነኔን ንጥፍኣትን ክትመርጽ ምሉእ ናጽነት ስለ ዘሎካ ከምቶም ኵሎም ቅዱሳን ንገሃነም እሳት ኪዝክሩ ከለዉ ዘንቀጥቅጡ ዝነበሩ፡ ንስኻውን ከተንቀጥቕጥ ኢዩ ዚግብኣካ። ንስኻ ዘለዓለማዊ ታሕጓስ ወይ ከኣ ዘለዓለማዊ ኵነኔ ንምምራጽ ምሉእ ሥልጣን ኣሎካ። እቲ ንስኻ ዝመረጽካዮ ኪወሃበካ ኢዩ (ሲራ 15፡17 ረአ)።
ዘለዓለማዊ ገሃነም እሳት ከምዘሎ ተኣምን እንተደኣ ኮይንካ፡ ከምኡ እውን ካብ ደቒቕ ናብ ደቒቕ ክትመውት ከምትኽእል ትፈልጥ እንተደኣ ኮይንካ፡ ዋላ ንሓደ ሰዓት ጥራይ ይኹን፡ ኣብ ህላዌ ዓቢይ ኃጢኣት ክትነብር ኣይምተገብኣካን ነይሩ።
ፍቓድ ኣምላኽ ዘይኮነስ ድሌትካ ፍቓድካ ጥራይ ምግባር እንተደኣ ኮይኑ ብሓቂ ክትሓዝን ይግብኣካ። ጻድቕ እኳ ጻድቕ ክነሱ፡ ብቍሩብ እናደኃነስ፡ ንስኻ ኃጢኣተኛ ደኣ፡ በዙ ትኸዶ ዘሎኻ መንገዲ ከመይ ገይርካ ክትድኅን ኢልካ ትደፍር?
ንስቓይ ገሃነምሳት እንተደኣ ትዝክር ኮይንካ፡ ፈጺምካ ኣይክትኃጥእን ኢኻ። ንነፍስኻ ቅዱስ ብዝኾነ ፍርሂ ምርሓያ። እዙ ነገር እዙይ ብሓሳብ ጥራይ ክሳብ ክንድዙይ ዘተክዝ ነገር ካብ ኮነ፡ ብዓቢይኡ ናብኡ ምእታው ደኣ፡ ከመይ ዝበለ ሓዘን ኬኅድረልካ ኢዩ?
ናብ ገሃነም እሳት ካብ ምስ ሞትካ ትኣትዎ ገና ኣብዙ ዓለምዙይ ከሎኻ፡ ገሃነም እሳታዊ ዝኾነ ስቓይ ምስቓይ ይሕሸካ። ንእግዚኣብሔር ካብ ምብዳል፡ እቲ ንዓኡ ዘሎካ ፍቕሪ ኪገትኣካ እንተዘይኺኢሉ፡ ካልእስ ይትረፍ፡ እቲ ፍርሂ ስቓይ ገሃነም እሳት ኪገትኣካ ኢዩ ዚግባኣ።
ኦ ጐይታ ኣብዙ ዓለምዙይ ከሎኹ፡ ፈትነኒ፡ ቅጽዓኒ፡ ንወትሩ ምእንቲ ክትርኅርኃለይ ኣብዙ ዓለምዙይ ከሎኹ ፈጺምካ ኣይትራኅርኃለይ፡ ኣሜን።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ፈሪሃ እግዚኣብሔር” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
13- ፈሪሃ እግዚኣብሔር
“ዝተጸውዑ ብዙኃት፡ ዝተመርጹ ከኣ ውሑዳት ኢዮም” (ማቴ 22፡14 ረአ)። ንስኻ ከም ትምረጽ ርግጸኛ ስለ ዘይኮንካ፡ ኣብ ምሕረት ኣምላኽ ተስፋ ክትገብርን ንእግዚኣብሔር ክትፈርህን ይግባካ። ኣብዙ መዋቲ ምድራዊ ሕይወትካ ክሳብ ዘሎኻ ኵሉ ጊዜ ነፍስኻ ኣብ ሓደጋ ከምትርከብን ክትጠፍእ ከምትኽእልን ክትርዳእ ይግባእ።
ወዲ ሰብ ዚገብሮ ኃጢኣት ኵሉ ንስኻውን ክትፍጽሞ ከምትኽእል ኣይትረስዕ። ኣብዙ ዓለምዙይ ዚወሃበካ ክብርን ሃብትን ንቕድስናኻ ዚሕግዝ ኮይኑ ዘይኮነስ፡ እንታይ ደኣ፡ ኣብቲ ዚመጽእ ዓለም ዘይወሃበካ፡ ኣብዙ ዓለምዙይ ዚወሃበካ፡ ዘሎ ጻማ ኢዩ።
ብዝተቐበልካዮ ብዝኂ፡ ብእኡ ብዝኂ ከኣ፡ ናይ ተሓታትነት ኃላፍነት ኪስመዓካ ይግባእ። ፈሪሃ እግዚኣብሔር መሠረትን ምህሮ ፍልጠትን ኢዩ (ምሳ 1፡7: 15፡33 ረአ)። ንፍልጠት ብቐጻልነት እንተደኣ ደሊኻያ፡ ንፍርሃት እግዚኣብሔር ክትውንና ኢኻ (ምሳ 2፡2-5 ረአ)። ፍቕሪ ኣምላኽ ኣብ መንገዲ ቅድስና ቀልጢፉ ከምትስጕም ይገብረካ። ፈሪሃኡ ከኣ ናብ ኃጢኣት ካብ ምውዳቕ ይሕልወካ። ንሰብ ኣይትፍራሕ ንእግዚአብሔር ጥራሕ ፍራህ። ንስኻ “መሓርን እሙንን ኩን፥ እግዚአብሄር ድማ ኃጢኣትካ ኪኃድገልካ ኢዩ” (ምሳ 16፡6 ረአ)።
ብዘይካ ንእግዚኣብሄር ምርካብ ካልእ ሃረርታ ኣይሃሉኻ፥ ብዘይካ ንእግዚአብሄር ምጥፋእ ከኣ ካልእ ስጋኣት ኣይሃሉኻ። ዝኸበርካ ኃወይ! ፈሪሃ እግዚአብሄር ካብ ልብኻ ከቶ ኣይተውጽኣዮ፥ ኣብ እትገብሮ ኵሉ ውሳኔ፡ ንፍርሃተ እግዚአብሄር ዘክር ኢኻ። እቶም ንፍርሃት እግዚአብሄር ሸለል ኢሎም፡ ብፍቕሪ ርእሶምን ብኽፋእ ዝንባሌኦምን ተለዓዒሎም ዓመጽ ኣብ ልዕሊ ዓመጽ፡ ግፍዒ ኣብ ልዕሊ ግፍዒ ዚፍጽሙ ብዙኃት ኢዮም!።
ንስኻ እውን፡ ኵሉ ጊዜ ብፈሪሃ እግዚኣብሔር ተመሪሕካ እንተትካየድ፡ ካብ ክንደይ ኃጢኣት ምተቆጠብካን ክንደይ ጽቡቕ ስራሕ ምሰራሕካን ነይርካ። ፈሪሃ እግዚአብሔር ዓቃቢ ኵሉ መንፈሳዊ ኃይሊ ኢዩ። ንተግባር ቅድስናኻ፡ ኣብ ትሕቲ ጽላል እግዚአብሔር ኮይንካ ከምትፍጽሞ ግበር (2 ቆሮ 7፡1 ረአ)።
ብፈሪሃ እግዚአብሔር እናነበርካን ጽቡቕ ተግባር እናዘውተርካን ብእግዚአብሔር ቅቡል ኮይንካ ክትርከብ ኢኻ (ግሓ 10፡35 ረአ)። እቲ ንኃጢኣተኛታት ቀጥቀጥ ዜብል ፍርዲ ኣምላኽ፡ ሽዑ ንሱ ነቶም ንስሙ ዜፍቀሩን ዚፈርሁን ኵሎም፡ ኪሽልሞም ኢዩ (ራእ 11፡18)።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ልጓም ክፉእ ዝንባሌ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
14- ልጓም ክፉእ ዝንባሌ
ካብ ዓቕምኻ ንላዕሊ ዝኾነ ነገር ሃረር ኣይትበል (ሲራ 3፡22 ረአ)፡ ትምክሕተኛ ምዃን ጽላእ። እቲ ሓቀኛ ፈላጥ ትሑት ኢዩ፥ እቲ ምኹሕ ሰብ ግን፡ ደንቆሮ ኢዩ። ካብ ብስራሕካን ብሃብትኻን ትፍለጥ፡ ብመንነትካን ብጽቡቕ ጠባይካን ክትፍለጥ ጸዓር። መንነትን ኣቕዋምን ዘይብልካ እተኾይንካ ባዶ ገረወይናን ድኻ መደኽደኽን ኢኻ። ንፈሪሳውነት ወይ ንኣምሰሉነት ብልቢ ጽልኣዮ፥ ኣምሰሉነት ንቕድስና ዚቐርብ ናይ ሓሶት ኣኽብሮት ኢዩ። ክትዛረብ ከሎኻ ርግእ ኢልካ ንዘረባኻ ከይተቛጻጸካ ኣይትዛረብ። ንሓደ ምስ ሓመኻዮ፡ ብዘይካ ጉድኣት ንዓኻ ይኹን ንዕኡ፡ እንታይ ኢኻ ትረብሓሉ?
ጽላኢ ይቐትል ኢዩ፡ ፍቕሪ ግን ይሓንጽ ኢዩ’ሞ፡ ንስኻ ንሓደኳ ኣይትጽላእ። ኣብ ልብኻ ጽልኢ ኂዝካ፡ ጮማ ሥጋ ካብ ምብላዕ፡ ሓምሊ ምስ ፍቕሪ ምብላዕ ይሓይሽ (ምሳ 15፡17 ረአ)። ዓሻ ክትበሃል እንተዘይደሊኻ፡ ተፈጥሮኣዊ ጠባይ ንዝኾነ ናይ ሕነካ ምፍዳይ ጽላእ። ንስኻ ንናይ መወዳእታ መፈጸምታኻ ጸጸኒሕካ ትሓስበሉ እንተትኸውን፡ ብዝበለጸ ሕያዋይ ምዀንካ ነይርካ። ንሕና ኣብዙ ስደት ዝኾነ ዓለምዙይ ንርከብ ዘሎና፡ ሓደ ጋንታ ኮይንና፡ ናብ ሰማይ ኃቢርናን ብሓንሳብን ንምዕራግ ኢዩ።
ካብ ውሽጢ ልብኻ፡ ኵሉ ዓመጽ ዘቡኡ ሓኺኽካ ኣውጽኣዮ፥ ዓመጽ መሳርሒ እቶም ካብ ኣእምሮኦም ጽቡቕ ሓሳብ ኬምጽኡ ዘይኽእሉ ድኻታት ዝኾኑ ሰባት ኢዩ። ተቘጢዕካ ከሎኻ፡ ሓደ ውሳኔ ኣይትግበር። ኃጢኣት ንልብን ንኣእምሮን ዚደፍን ክፉእ ነገር ኢዩ። ኣይሁዳውያን ነቲ ካብ ኵሉ ወዲ ሰብ ቅዱስ ዝኾነ ኢየሱስ ኪሒዶም፡ ንቐታልን ሰራቕን በርባን ካባኡ ኣብሊጾም ርእዮም መረጽዎ። ካብቲ ናጻን ለባውን ዝኾነ ሰብኣዊ ተፈጥሮኻ ኣውጺኡ፡ ከጋጊየካ ካብ ዚኽእል ክፉእ ተግባር፡ ዚኸፍእ የልቦን።
ህድኣት፡ ንብርቱዕ ቂምታ ዜዝሕል ጠባይ ስለ ዝኾነ፡ ንጊዜኡ እውን እንተተቘጣዕካ፡ ናይ ቍጥዓ ተግባር ፈጺምካ ኣይክትፍጽምን ኢኻ። ኣብዙ ክፉእ ዝኾነ ቃልሲ እዙይ፡ እቲ ዚሓዝንን ዚጕዳእን እቲ ተዓዋታይ ኢዩ። ንስኻ ከኣ ንኽፉእ ነገር ብጽቡቕ ደኣ እምበር፡ ብኽፉእ ክትፍውሶ ኣይትድለ። ንዓመጽ ዚሥዕሮ ለዋህነት እምበር ዓመጽ ኣይኮነን። እቲ ዓው ዚብል፡ ሽሕኳ ንጊዜኡ ብዓል ሓቂ እንተመሰለ፡ ጸኒሑስ ዝኣምኖ የብሉን።
ብሰንኪ ትዕቢትን፡ ከንቱነት እዙ ዓለምዙይን ተፈታውነትካን ክብርኻን ከይተጥፍእ፡ ካልኦት እውን ከይንዕቑኻ፡ ተጠንቐቅ ኢኻ (ሉቃ 18፡9 ረአ)። ዓሻ ሰብ ብዙኅ ጊዜ ብዛዕባ ርእሱን ብዛዕባ ጕዳዩን ጥራይ ኢዩ ዚዛረብ፥ ንስኻ ግን፡ መንፈስ ኣምላኽ ኣባኻ እንተደኣ ኣሊዩ ኮይኑ፡ ንኸንቱነት እዙ ዓለምዙይ ናባኻ ኣይተቕርቦ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ባልዕ ቅንኢ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
15 - ባልዕ ቅንኢ
ቅንኢ፡ ኣንጻር ፍቕሪ ኪኸውን ከሎ፡ (1ቆሮ 13፡6 ረአ) ብምኽንያት ጽቡቕ ዕድል ካልኦት፡ ስቓይ ዚፈጥረልካ ተግባር ኢዩ። ዚቐንእ ሰብ ብሰንኪ ታሕጓስ ሓዉ ይሳቐ፥ ታሕጓስ ሓዉ ንዕኡ መርገም ኢዩ። እዙይ ከኣ ከምቲ ምረት ንሓጺን በሊዑ ዚውድኦ፡ ከምኡ ከኣ፡ ቅንኢ፡ ንገዛእ ልቡ ኢዩ ዘሕቕቕ። ቀናእ ሰብ፡ ጸላኢ እቲ ሓንቲ ዘይገበሮ ሰብ ኢዩ ዚኸውን። ነቲ ብውሽጡ፡ በሊዑ ዚውድኦን ንኻልእ ከኣ ኪገልጾ ዘይኽእልን ጽልኢ፡ ኣብ ውሽጢ ልቡ ኃቢኡ ኢዩ ዚኅዞ። ንሱ ናይ ሕጂ ጽቡቕ ነገር ጸላኢ ኪኸውን ከሎ፡ ፈታዊ ጥፉእ ነገር ከኣ፡ ኢዩ ዚኸውን።
ቅንኢ ንልቢ ኃው ኢዩ ዚቐትል፥ ብሰንኪ ቅንኢ ክንደይ ዓመጽ ዘይተፈጸመ! ሞት ናብ ዓለም ዝኣተወ ብቕንኢ ኢዩ (ጥበ 2፡24 ረአ)። ንኣብነት ቃኤል ንኃዉ ኣቤል ብቅንኢ ኢዩ ቀቲልዎ (ኦዘ 4፡1-8 ረአ)፥ ንዮሴፍ ኣኅዋቱ ንግብጻውያን ዚሸጥዎ፡ ብቕንኢ ኢዩ (ኦዘ 37 ረአ)፥ ሳውል ንዳዊት ዘሳድዶ ዝነበረ ብቕንኢ ኢዩ (1ሳሙ 18 ረአ) ጲላጦስ ንኢየሱስ ኣኅሊፉ ዝሃቦ፡ ብቕንኢ ኢዩ (ማቴ 27፡18 ረአ)። ቅንኢ ምልክት ጸቢብን ርጉም ዝኾነ ልብን ኢዩ፥ ቅንኢ ከምቲ እነስተንፍሶ ረቒቕ ኣየር ናብ ልቢ ወዲሰብ ሰሊኹ ዚኣቱ ኢዩ።
ቅንኢ ልክዕ ከም ሕማቕ ሳዕሪ፡ ኣብ ኵሉ ዚበቝል ኢዩ፥ ኣብ ቅዱሳት ቦታ እውን ከይተረፈ ኢዩ ዚኣቱ። እዙ ክፉእ ባልዕ እዙይ፡ ብኅልፊ ዚሰርሓሉ፡ ኣብ መንጎ ሓደ ዝዓይነት ስራሕ ዘለዎም ሰባት ኢዩ። ቅንኢ ኮነ ውድድር ኮነ ዚፍጠር፡ ኣብ መንጎ ብስራሖም ማዕረ ዝኾኑ ሰባት ኢዩ።
ካልኦት እንተደኣ ኣድኒቖሙኻን ፈትዮሙኻን፡ ብእኡ መጠን ከኣ ካልኦት፡ ኪቐንኡልካን ኪጸልኡኻን ምዃኖም ኣይትረስዕ። ብስራህካ ዚቐንኡልካ እንተኾይኖም፡ እትፍጽሞም ተኣምር እውን ከም ገበን ገይሮም ኪፈርድዎም ምዃኖም ኣይትረስዕ። ምስ ቀናእ ሰብ ጥቡቕ ዕርክነት ኣይትግበር። ቅንኢ መንሽሮ ዕርክነትን ኣደ ሕሜታን ሕሰምን ኢያ።
ንስኻ፡ ብዝከኣለካ መጠን ካብ ልብኻ ንቅንኢ ኣጥፍኣዮ። ብኣንጻሩ እኳ ደኣ፡ ካልኦት ሠናይ ምስ ዝረኽቡ፡ ልክዕ ከም ናትካ ገይረካ፡ ምስኦም ኃቢርካ ተሓጐስ። ንሰማያዊ ሃብቲ ኣፍቅራ እሞ፡ ነቶም ኃላፊ ዝኾነ ምድራዊ ሃብቲ ዘለዎም ኣይኽትቐንኣሎምን ኢኻ። ንስኻ እትቐንኣሉ ነገር እንተደኣ ኣሊዩ ኮይኑ፡ “ዘይቐንእ ኣይወለድ” ከምዝበሃል ነቲ ገፊሕን ሃብታምን፡ ለጋስን ዝኾነ ልቢ ጥራይ ቅንኣሉ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ናብ ፈተና ኣይተእትወና” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
16 - ናብ ፈተና ኣይተእትወና
ሕይወትካ፡ ኣብዙ ምድራዊ ስደት’ዙይ፡ ካብ ፈተና ናጻ ኪኸውን ኣይኽእልን ኢዩ። ምዕባሌ ዚርከብ ምስ ተፈተንካ ኢዩ፣ ወደይ! ኣገልግሎት ኣምላኽ ኣብ እትጅምረሉ ጊዜ፡ ንፈተና’ውን ተሰናዶ (ሲራ 2፡1 ረአ)። እግዚአብሔር ነፍሳት ከተድኅን ኢሉ እንተደኣ ጸዊዑካ፡ ብፈተናታትን ብስቓይን ወዲ ሰብ ኪፍትነካ ኢዩ።
ሰይጣን እንተደኣ ፈቲኑካ፡ ጽቡቕ ምልክት ምዃኑ ተረዳእ። እዙይ ናይ ምንታይ ምልክት ኢዩ እንተበልካ፡ ንስኻ ኣብ ጽቡቕ መንገድ ከምዘሎኻ እግዚኣብሔር ከኣ ብኣኻ ሕጉስ ከምዚኮነ ዜረድእ ኢዩ (ጦቢ 12፡13 ረአ)። ምእንትዙይ ዲያብሎስ ንቅዱሳን ማዕረ ክንደይ ከምዜሳቐዮም ሕሰብ። እቲ ጸላኢ ፍጥረትሰብ ዝኾነ ዲያብሎስ፡ ብዙኅ ጊዜ፡ ጽቡቕ እናምሰለ፡ ንኣእምሮ ክንደይ ዘየደንቆረን፡ ንድላይ ክንደይ ዘየዝሓለን፡ ንትዕቢት ክንደይ ዘየሸደነን! ከምዙይ እናገበረኸስ፡ ካብ ፍቓድ ኣምላኽ ፈላሊዩ፡ አብ ትዕቢት ጥሒልካ ከምትነብር ይገብረካ።
ንሱ ናብ ኃጢኣት ብቐጥታ ከመይ ገይሩ ከምዘእትወካ ምስ ዚሽግሮ፡ ንኽፉእ ከም ጽቡቕ ገይሩ ኢዩ ዜርእየካ። ንሱ ብኸምዙይ ዝበለ ሻጥር፡ ካብ ቅኑዕ መንገዲ ንኽንደይ’ሞ ዘየውጽኤ!። ሸይጣን ዚፍትነካ በቲ ዚያዳ ምስ ባህሪይኻ ዚሰማማዕ ነገር ገይሩ ኢዩ። ኪፍትነካ ከሎ፡ ፈለማ ንኣእምሮኻ ብሓሳብ ናብ ክፉእ ድሌት የኅልፎ፡ ጽንሕ ኢሉ ከኣ፡ ናብ ክፉእ ተግባር የሰጋግረካ። ናብ ክፉእ ተግባር ዘእትዉ ሠለስተ መደያይቦ ኣለዉ፥ ንሳቶም ከኣ ንፈተና ምቕባል፡ ንፈተና ብሓሳብካ ትሓጕስካ ምቕባል፡ ንፈተና ኣብ ተግባር ምውዓል ወይ ምትግባር ኢዮም።
ነፍሲ፡ ሽሕ ጊዜ ትረበሽ፡ ንፈተና እንቢ ምባል እንተኺኢላ፡ ብኃጢኣት ኣይትመራሳሕን ኢያ። ምእንትዙይ ከምቲ ከቢድ ነገር ብሞደሻ ተሃሪሙ ነቕ ዘይብል፡ ንስኻ’ውን ብፈተና ዲያብሎስ ነቕ ኣይትበል። ናትካ ዓቕሚ ንፈተና ሸይጣን እዚ ኢልካ ዘይምቕባሉ ደኣ እምበር፡ ፈተና ከም ፈተና፡ ኣብ ሰብነትካ ዘይምስምዑ ኣይኮነን።
ፈተና ኪጋጥመካ ዚኽእል ብዘይሓደ ስራሕ፡ ዘወንወን እናበልካ፡ ጊዜኻ ኣብ ዘይጠቅም ከተኅልፎ ከሎኻ ኢዩ። ምእንትዙይ ንተጻብኦ እቲ ተንኮለኛ ሰይጣን እትፈልጦ፡ ድሮ ናብ ኃጢኣት ምስ ወደቕካ ዘይኮነስ፡ ገና ኣብ ፈተና ከይኣተኻ ኢኻ ነቒሕካ ክትጽበዮ ዚግብኣካ። ልብኻ ብብርቱዕ ፍቕሪ ኣምላኽ ዚቃጸል እንተኾይኑ፡ ካብ ፈተና ከይተረፈ፡ ረብሓ ክትረክብ ኢኻ። ከምቲ ንፋስ ንንእሽቶ ሓዊ ዜጥፍኦ፡ ከማኡ ከኣ ንፋስ ንዓቢይ ሓዊ መመሊሱ ኢዩ ዘናኽሶን ኡፍ እናበለ ዘበርትዖን። ርግጽ ኢዩ፡ እቲ ጐይታና ቃል ዝኣተወልካ ኣኽሊል ዓወት ክትቅበል ኢኻ’ሞ፡ ንስኻ ንፈተና እንተደኣ ስዒርካ ብሓቂ ብፁዕ ክትበሃል ኢኻ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ብጊዜ ፈተና ንርእስኻ ትፈልጥ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
17 - ብጊዜ ፈተና ንርእስኻ ትፈልጥ
ከይተፈተንካ ንርእስኻ ክትፈልጥ ኣይትኽእልን ኢኻ፥ ከይሠዓርካ ኣኽሊል ዓወት ክትደፍእ ኣይትኽእልን ኢኻ፥ ከይተዋጋእካ ክትዕወት ኣይትኽእልን ኢኻ። ሽሕ ጊዜ ርሑቕ ይኹን፡ ግን ፈተና ኣብ ዘይብሉ ክትነብር እትኽእለሉ ስፍራ የልቦን። እዙይ፡ ኣብ ልብኻ ትዕቢት ከየኅደርካ ንቕድሚት ምእንቲ ክትስጉም፡ ንምሉእ ሕይወትካ ከይቀሰንካን ተሸቢርካን ንኽትነብር ፡ ምእንቲ ጥቕምኻ ኢሉ ዝተገብረ ርኅሩኅ ዝኾነ ናይ እግዚኣብሔር መደብ ኢዩ። ኣብ ቃልሲ መንፈሳዊ ሕይወትካ ኣንፃር ኣመልካ ምስ ትዕወት፡ ኣብ ልብኻ ናይ ትምክሕቲ ሓሳብ ኪፍጠር ይከኣል ኢዩ፥ ካብዙይ ዝተላዕለ ከኣ ሽዑንሽዑ ፈተና ትምክሕቲ ክለዓዕለልካ ይኽእል ኢዩ።
ንእሽቶ ፈተና ስለ ዘለብመካ ድኻምነትካ እውን ስለ ዜፍልጠካ ብዝበለጸ መንፈሳዉነት ከኣ ናብ እግዚአብሔር ከምተብል ስለ ዚገብረካን ጥቕሚ ኣለዎ። ብብርቱዕ ፈተና እንተደኣ ተሸጊርካ፡ ብድኻምነትካ ተኣሚንካ፡ ናብታ ሓንቲ ዝኾነት ተስፋ ምሕረት-ኣምላኽ ክትጐዪ ኢኻ። ምስ ወደቕካ ካብቲ ጠጠው ኢልካሉ ዝነበርካ ጊዜ ዚያዳ ዝበርታዕካ ኮይኑ ክስመዓካ ኢዩ፥ ከምዙይ ዝኾነሉ ምኽንያት ከኣ፡ እቲ ምሳኻ ዘሎ ኃይሊ፡ ብገዛእ ኃይልኻ ከምዘይረኸብካዮ ኪርድኣካ ስለ ዝኸኣለ ኢዩ።
እግዚአብሔር ናባኻ ምስ ዚቐርብ፡ ኣብ ቅድስና ትስጉም፡ ካባኻ ምስ ዚርሕቕ ከኣ፡ ብፈተና ክትርበሽ ይፈቅድ፥ እንተኾነ ከምዙይ ዚኾነሉ ዘሎ ምኽንያት፡ ብትሕትና ድኻምነትካ ምእንቲ ክትኣምንን ብገዛእ ዓቕምኻ ዝሠዓርካ መሲሉካ ምእንቲ ከይትጀሃርን ኢዩ። እግዚአብሔር ብኃጢኣት ከምትፍተን ዚፈቅድ፡ ኣብ ምዕባለ ቅድስናኻ፡ ቅድስና ዚጨበጥካ መሲሉካ፡ ድኻምነትካ ከይትርስዕ ኢሉ ኢዩ።
ብጊዜ ሰላም ብጅግንነትካ ምጅሃር ቀሊል ነገር ስለ ዝኾነ፡ ኃይልኻ እትመዝነሉ ብጊዜ ፈተና ኢዩ። ሓድሓደ ጊዜ፡ ኣብ ስቓይ ከሎኻ፡ እግዚኣብሔር ብጊዜ ፈተና ንጽንዓትካ ኪፍትን ኢሉ፡ ንበይንኻ ይሓድገካ ኢዩ። ብትዕቢት ተመሊእኻ ከይትንፋሕ ኢሉ፡ እግዚአብሔር ብፈተና ከምትዋረድ ይገብረካ ኢዩ።
ኣብ መንፈሳዊ ቃልስኻ እትረኽቦ ዓወት ነቲ ኵሉ እግዚአብሔር ዝሃበካ ነገር ከተለሊ ከሎኻ፡ ብጊዜ ፈተና ከኣ፡ እቲ ብገዛእ ዓቅምኻ ጥራይ ክትገብሮ እትኽእል ነገር ክትፈልጥ ኢኻ። ብርግጽ፡ ንቅድስናኻ ዚዕቅቦ ድኻምነትካ ኢዩ። ብሰንኪ መንፈስካ ከይትሕበን፡ ሥጋኻ ናብ ታሕቲ ይስሕበካ። እግዚአብሔር ናብ ፈተና ክታኣቱ ዚፈቅድ፡ ንስኻ ንባዕልኻ ክትፈልጥ’ሞ፡ ሓገዝ ከምዜድሌኻ ፈሊጥካ ከኣ፡ ንዓኡ ክትልምኖ ኢሉ ኢዩ። ኣብ ጊዜ ፈተና፡ ኣብ ገዛእ ርእስኻ ማዕረ ክንደይ ተኣማንነት ከምዝነበረካ ኪግለጸልካ ኢዩ። ኣብ ልዕሊ ፈተናኻ ክትዕወት እንተደኣ ደሊኻ፡ ኣብ እግዚኣብሔር እምበር፡ ኣብ ርእስኻ ኣይትተኣመን። ኃይሊ እግዚአብሔር ዚግለጽ፡ ኣብ ድኻምነትካ ኢዩ።
ወዲሰብ ከም ሓንቲ ብንፋስ እትወዛወዝ ቆጽሊ-ኦም ስለ ዝኾነ፡ ኣይትመካሕ። ዚገጥመካ ፈተና፡ ዓወት ይኹን ውድቀት ስለ ዘይትፈልጦ፡ ንእግዚአብሔር ብትሕትናን ብፍርሃትን ለምኖ። ጸሎት ብቐጻልነት እንተዘይገይርካ፡ ብሕፍረት ብፈተና ክትሠዓር ኢኻ። ዘየቋርጽ ጸሎት ንኃይሊ ናህሪ ፈተና የምክኖ ኢዩ።
ጸሎት ክትገብር ከሎኻ፡ ብፈተና ኃጢኣት ከይትሽነፍ ደኣ እምበር፡ ከይትፍተን ኢልካ ኣይትጸሊ። ካብ ከይተቓለስካ ሠናይ ነገር ትገብር፡ ተፈቲንካን ሥዒርካን ሠናይ ነገር ክትገብር ከሎኻ፡ እቲ ዝኸበረን ዜሕጉስን ነገር ኢዩ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ኅሊናና፡ ቤት መቕደስ ኣምላኽ” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!
-
- Member
- Posts: 4918
- Joined: 23 Dec 2017, 07:23
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
Re: ፍኖተ ጥበብ፡ “La Sapienza del Vangelo” - ጕዕዞ ክርስቲያናዊ ዕቤት - በፍሬያቸው ታውቋችኋላችሁ!
18 - ኅሊናና፡ ቤት መቕደስ ኣምላኽ
እግዚአብሔር ንኽትፈርድ ኣእምሮ፡ ንኽትውስን ናጻ ፍቓድ፡ ንኣእምሮኻ ዜብርህን ንፍቓድካ ዜበርትዕን ከኣ፡ ኅሊና ሂቡካ ኢዩ። ነቲ ጽቡቕን ክፉእን ዝኾነ ውሽጣዊ ተግባርካ ዚፍረድ፡ ኣብቲ ውሽጢ ኅሊናኻ ዚካየድ ቤት ፍርዲ ኅሊና ኢዩ። ኣንፃር ኅሊናኻ ክትከይድ ከሎኻ፡ እናፈለጥካ ኢኻ ኣንፃር እግዚኣብሔር ትኸይድ፥ እዙይ ኢዩ ከኣ እቲ ዋና በደል። ኅሊና፡ እቲ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽን ኣብ ቅድሚ ሰብን ንርእስኻ እትምርምረሉ ውሽጣዊ ቤት መቕደስ ኢዩ። ንዓኻ፡ ካብ ኅሊናኻ ዚቐርበካ ነገር የልቦን።
ኅሊናኻ ኣብ ውሽጢኻ ኮይኑ ዚመርሓካ መንፈስ ኢዩ። ከምኡ እውን እቲ ምስ እግዚአብሔር ኃቢርካ ከምትነብር ዜረጋግጸካ ኢዩ። እግዚአብሔር ብኣርኣያኡ ምስ ፈጠረካ፡ እቲ ኣርኣያኻ ምስቲ ናቱ ኣርኣያ ምእንቲ ኬንጸባርቕ ኅሊና ፈጢሩልካ።
ንትእዛዝ መለኮታዊ ሕጊ እትርድኦን እትፈልጦን ብኃሊናኻ ገይርካ ኢኻ። ነቲ ናይ መወዳእታ ዓላማኻ ዝኾነ እግዚአብሔር ንምጭባጥ ንኅሊናኻ ክትክተል ብጥብቂ ትኁዝ ኢኻ (ክብሪ ወዲ ሰብ፡3)። ንኅሊናኻ ካብ ነፍስኻ ኣውጺእካ ክትድርቢያ እንተትደሊ’ውን፡ ፍጹም ክትገብሮ ኣይትኽእልን ኢኻ፥ ምስ ኅሊናኻ ኃቢርካ ንምሉእ መንገዲ ሕይወትካ ክትውድኦ ኢኻ፥ ከምኡ እውን ምስቲ ዘይሕሱን ዘይመውትን ኃሊናኻ ኮይንካ ናብ ፍርዲ ኣምላኽ ኃቢርካ ክትቀርብ ኢኻ።
ኣብ ኅሊናኻ ንዚዛረበካ ኣምላኽ ትሰምዖ’ሞ ትምልሸሉ ኢኻ። ኣብ ጽቡቕን ክፉእን ሕይወትካ እቲ ትእዛዝ ኣምላኽ ከተኽብር ዚእዝዘካ ኅሊናኻ፡ ኣብ ሓደጋ ከምዚርከብ ኣጸቢቑ ይርድኣካ ኢዩ። ኣብ ውሽጢ ኅሊናኻ፡ ክትእዘዞ ዚግብኣካ፡ ግን ከኣ ባዕልኻ ዘይሓገግካዮ ሕጊ ከምዘሎ ተረዲኡካ ኣሎ። ኣብ ውሽጢ ልብኻ ብእግዚአብሔር ዝተጻሕፈ ሕጊ ኣሎካ። እዙ ሕጊ እዙይ ከኣ ክብርኻ ኢዩ፥ ክትፍረድ ከሎኻ’ውን በዙ ሕጊ እዙይ ኢኻ ትፍረድ (ሮም 2፡14-16: ሓጐስን ተስፋን፡ 16 ረአ)።
ኣንፃር ኅሊናኻ ምግባር ኮነ፡ ወይ ከኣ ምስ ኅሊናኻ ዚሰማማዕ ካብ ምግባር ዚኽልክለካ ዋላ ሓደ የልቦን (ክብሪ ወዲሰብ፡ 2)። ግን ሓድሓደ ጊዜስ ግጉይ ኅሊና’ውን ናብ ብርሃን ዜብጽሕ መንገዲ ኪኸውን ይኽእል ኢዩ (1 ቆሮ 8: ሮም 14 ረአ)። ዝኾነ ኮይኑ ግን፡ እቲ ንጽቡቕን ንኽፉእን ጠባይ ኪፈርድ ወይ ኪመርሕ ዚኽእል፡ እቲ ሕያዋይን፡ ንጹህን፡ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ኮነ ኣብ ቅድሚ ሰብ ኮነ፡ (1 ጢሞ 1፡5: ግሓ 24፡16 ረአ) ወቐሳ ዘይርከቦ ኅሊና ጥራይ ኢዩ።
ኅሊናኻ፡ ምስቲ ኣብ ልብኻ ተጻሒፉ ዘሎ ሥነ ምግባርን፡ ምስቲ እግዚአብሔር ንቤተክርስቲያኑ ሂብዋ ዘሎ ሕግን፡ ካብ ምንጽጻር ዓዲ ኣይትውዓል፥ ኅሊናኻ ቅኑዕን ሓቀኛን ኮይኑ ምእንቲ ኪርከብ፡ በዓል ሓቂ ክትከውንን፡ ጽቡቕ ሥነ ምግባር ከተዘውትርን ጽዓር።
ኅሊናኻ ዚእዝዘካ ክትክተል ምሉእ ናጽነት ኪህልወካ ከሎ፡ ኅሊናኻ ኣብ ምህናጽ ግን ከምድላይካ ክትገብር ኣይትኽእልን ኢኻ። እዙ ናይ ኅሊናኻ ምሕናጽ ኅላፍነት ዚዓብየሉ፡ ካብ ጉጉይ ኅሊናኻ ዓቢይ ጕድኣት ኪርከብ ከሎ ኢዩ። እቲ ውሽጣዊ ምንጪ ኅሊና ኪዝረግ ከምዚከኣል ፍሉጥ ኢዩ፥ እቲ ውሽጣዊ ፈራዲ ብህያብ ኪመራሳሕ ይከኣል ኢዩ፥ እቲ ናብ ውሽጢ ኣትዩ ዚምርምር ዓይኒ’ውን ኪዓውር ይኽእል ኢዩ (ማቴ 6፡23: ሉቃ 11፡34 ረአ)።
ንሕይወትካ ኣጥፊእካያ እንተኾይንካ፡ ናብ ውሽጥኻ ተመሊስኻ ኣዔሪኻ ኣስተንትን፡ ንኅሊናኻ ኣንቕሓዮ ብኽፉእ መንገዲ ምኻድ ግደፍ፡ ሰማያዊ ሃረርታ ኣዘውትር። መዓልቲ መጸ ንፍርዲ ኅሊናኻ እሺ ኢልካ ተቐበል፥ ንተግባርካ መርመር፥ ምስ ትምህርቲ ጐይታናን ምስ ኣብነት ቅዱሳንን ተነጻጸር፥ ንርእስኻ ገስጽን ብተጋድሎ ቅጻዕን።
ኣብ ቤት ፍርዲ ኅሊና፡ ከሳሲ ይኹን ተኸሳሲ፡ ሓደ ኢዩ። ንስኻ’ውን ከምቶም ዓይኖም ዓሚቶም ክፉእ ዚገብሩን፡ መቕጻዕቲ ምስ ተቐበሉ ጥራይ ዚርድኦም ርጉማትን ኣይትኹን። እዙ ኃላፊ ዝኾነ ስራሕ እዙ ዓለም’ዙይ፡ ንባዕልኻ ከይትሓስብ ዚዕንቅፈካ እንተኾይኑ፡ ንስኻ፡ ብሓቂ፡ እተሕዝን ሰብ ኢኻ።
ኣብ ቀጻሊ ክፋል “ሕሹኽታ ኅሊና” ኣብ ትሕቲ ዚብል ኣርእስቲ ዛሎ ትሕዝቶ ክንካፈል ኢና!


text:
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ዕለት 4 ሓምለ 2019 ዓ.ም. ንወግዓዊ ምብጻሕ ሃገረ ቫቲካን ንዝኣትዉ ናይ ፈደራላዊት ራሻ ርእሰ ብሔር ቭላድሚር ፑቲን ተቐቢሎም ከዘራረቡ ምዃኖም ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን ግዚያዊ ሓላፊ ኣለሳንድሮ ጂሶቲ ገሊጾም።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ተኸታሊ ቅዱስ ጴጥሮስ ካብ ዝተሓረዩሉ ዕለት 13 መጋቢት 2013 ዓ.ም. ንነጀው እዚ ዕለት 4 ሓምለ 2019 ዓ.ም. ንርእሰ ብሔር ፑቲን ንሳልሳይ ጊዜ ተቐቢሎም ከዘራርቡ ከምዝዀኑ ዝሓበሩ ጂሶቲ ኣስዒቦም፡ ቀዳማይ ርክብ ዕለት 25 ሕዳር 2013 ዓ.ም. ዝተኻየደን እቲ ካልኣይ ዕለት 10 ሰነ 2015 ዓ.ም. ዝተኻየደ ርክብ እውን ከምዝነበረን ኣዘኻኺሮም፡
ቀዳማይ ርክብ
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ እቲ ኣብ 2013 ዓ.ም. ዕለት 13 መጋቢት ምስ ርእሰ ብሔር ፑቲን ዘካየድዎ ቀዳማይ ርክብ ናይ 35 ደቓይቕ ግላዊ ዝርርብ ዝተኻየደሉ ከምዝነበረን፡ ብዛዕባ ኩነታት ሶሪያ ከምእተመያየጡ ይዝከር፥
ካልኣይ ርክብ
እቲ ኣብ 2015 ዓ.ም. ካልኣይ ኣብ ሃገረ ቫቲካን ሓዋርያዊ መንበር ኣብ ዝርከብ ቤተ መዝገብ ዝተኻየደን ንሓምሳ ደቓይቕ ዝኣክል ዘተን ብዛዕባ ኡክራይንን ማእከላይ ምብራቕን ሶሪያን ዒራቕን ናይ ሓሳብ ልውውጥ ከምዘካየዱ እውን ጂሶቲ ኣዘኻኺሮም፥
ርክብ ፑቲን ምስ በነዲክቶስ መበል 16ን
ናይ ፈረደራላዊት ራሻ ርእሰ ብሔር ፑቲን ኣብ 2007 ዓ.ም. ምስ በነዲክቶስ መበል 16 ኣብ ሃገረ ቫቲካን ተራኺቦም ከምዝነበሩን፡ ኣብቲ እዋን ኣብ መንጐ ቅድስቲ መንበርን ፈደራላዊት ራሻን ዘሎ ርክብ ሰናይን ጥብቅን ምዃኑ ከምእተሰመረሉን ብኻልእ መዳይ እቲ ርክብ ኣብ መንጐ ካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያንን ናይ ሩሲያን ኦርቶዶክሳዊት ቤተ ክርስቲያን ዘሎ ርክብን ዛዕባ ማእከላይ ምብራቕን ዘጠቓለለ ኣብ ዓለም ሓቆፍ ዓበይቲ ጉዳያት እውን ተመያይጦም ከምዝነበሩ ሓቢሮም።


text:
መልእኽተይ ከንውሖ ኣይደልን። ግና ከኣ ኣብቲ ዝዕዘቦ ዘለኹ ግጉይ መንገድታት ዘተኮረ ሓድነታዊ ጻውዒት ክገብር መሪጸ። እዚ ድማ ብፍላይ ኣብቶም ኣብ ምምቕቓል ህዝቢ ኤርትራ ዝቐንዐ ምንቅስቃሳት ዘተኮረ ኮይኑ ካብዚ ዘካይድዊ ጉጅለኣዊ ምንቅስቃስ ወጺኦም ኣብ ሓባራውን ሓድነታውን ምንቅስቃስ ንኽምለሱን ኣብቲ ዝገብርዎ ምንቅስቃሳት ድማ ንኹሉ ህዝቢ ኤርትራ ብዘይኣፋላላይ ዝጥምት ኣመለኻኽታን መትከላትን ንኸማዕብሉን ጻውዒት ንምቕራብ ኣዩ።
ኣብ’ዛ ሓጻር ጽሑፍተይ ኣብተን ሃይማኖታዊ ዝንባለ ዘለወን ሲቪካውያን ማሕበራት ዘተኮረ ኮይኑ ኣብ ጽሑፋተን ኮነ ምንቅስቓሳተን ርኡይ ዝኾነ ምምቕቓል ህዝቢ ዘርእያ እየ ከተኩር።
እቲ ብስም “ማሕበር ኣሕዋት ኣግዝያን – Aga’azian Brotherhood) ኤርትራዊ ስለዘይኮነ ኣብዚ ከእትዎ ኣይክኣልን። ማሕበር ኣግኣዝያን ንኹሉ ኤርትራ ብማዕረ ሓደገኛ ስለዝኾነ ድሮ ዓገብ ተባሂሉ ጥራሕ ዘይኮነ እቲ ምንቅስቃስ ውን ብወገን ኤርትራ ፈርከሽከሽ ኢሉ እዩ። ኣብ ትግራይ ግና ጽቡቕ ሰረት ዝገብር ዘሎ ይመስል። እንተኾነ ካብ ትግራይ ዝመጻ ናይ ሓባር ጸላኢ ስለዝኾነ ንምምካቱ ቀሊል እዩ።
እቲ ዝኸፍአን ሓደገኛን ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ውሽጡ ብሃይማኖት ኮነ ካልእ ዓሌታዊ ኮነ ዓዳዊ ክመቓቐል ከሎ እዩ። ስለዝኾነ እየ ኣብተን ቀንዲ ርኡያት ምንቅስቃሳት በዚ ኣጋጣሚ ከተኩር መሪጸ።
1. ማሕበር ኣሕዋት ጀበርቲ( Jebertiyyah Brothrrhood)
ኣብ ወጻኢ ሃገር ብመሪሕነት ማሕበር ኣሕዋት ጀበርቲ(Jebertiyyah Brotherhood) ዝካየድ ዘሎ ሃይማኖታዊ ምምቕቓል ህዝቢ ኤርትራ ናብ ኣዝዩ ሓደገኛ ኣንፈት ከይኣምርሐ ነዚ ምምቕቓል ዓገብ ክንብሎን ንማሕበር ኣሕዋት ጀበርቲ ካብዚ ግጉይ መንገዲ ወዲኦም ናብቲ ቅኑዕን ሓድነታውን መንገዲ ክምለሱን በዚ ኣጋጣሚ ይጽውዎ።
ሃይማኖታዊ ምምቕቓል ኤርትራውያን ኣብ 40ታት ዝፈሸለ ኮይኑ – ሕጂ ዳግማይ ብዝልዓለ ይስርሓሉ ኣሎ።
ነቲ ተዛራባይ ትግርኛ (ክርስትያን ማለት እዩ) ዝብሃል ወዲ ከበሳ ድማ ብብዙሕ መንገዲ ከም ጸላኢ ተቖጺሩ ይስርሓሉ ኣሎ።
እዚ ሓደገኛ ፖለቲካዊ ምምቕቓል (Sectarianism) ብሓብር ክንቃለሶ ድማ ግዚኡ እዩ።
2. ማሕበር ደቂ መታሕት(Eritrean Lowlanders league)
ኣብ’ዚ ምምቕቓል’ውን ብኸፊሉ ማሕበር ደቂ መታሕት(Eritrean Lowlanders League) ይንቀሳቐስ እዩ። ናይ ማሕበር ደቂ መታሕት ፍሉይ ዝገብሮ ዝያዳ ናብቶም ምሁራት ደቂ ከበሳ( Eritrean Highland Elites) ዘተኮረ እዩ። እዚ’ውን ንባዕሉ ሓደገኛ ሳዕቤን እለዎ። ኣንጻር ምሁርን ደቂ-ከበሳ ምቕናዕ ማለት ነቲ ህዝቢ ርእሱ ከም ዘየቕንዕን ንዝመጾ መንግስቲ ኮነ ዓመጽ እሺ ኢሉ ዝቕበልን ግዙእ ንምግባሩ ዝቐለለ ስለዝኸውንን እዩ።
በቲ ካልእ መዳይ’ውን ኣብ መታሕት’ውን እንተኾነ ማሕበር ደቂ መታሕት ኣብቲ ብSocial Contract ዝፍለጥ ሰነዱ ነቶም ክርስትያን (Christians) ከም ውሑዳን (Minorities) እዩ ኣቐሚጥዎም ዝርከብ። እዚ ድማ ንሓደ ክፋል ሕብረተ-ሰብ ኤርትራ ኣብ ገዛእ ዓዱን መሬቱን ከም Minority ምቕጻር ተገዛኢ ምግባሩ እዩ።
እዚ ጥራሕ ዘይኮነ ማሕበር ደቂ መታሕቲ ወግዓዊ ቋንቋ “ዓረብ – Arabic” ብምባል ብወግዒ ኣቀሚጥዎ ይርከብ። እዚ ድማ ነቲ ናይ ኣደ ቋንቋ ዝጎስን ዘይነበረ ባዕዳዊ ቋንቋ ከም ወግዓዊ ምውሳዱን እዩ። እዚ’ውን ብመሰረቱ ኣንጻር መሰረታዊ መሰል ወዲ-ሰብ( Basic human Rights) እዩ።
ስለዚ ካብዞም ከምዚ ዝኣመሰሉ ኣብ ሃይማኖት ዝተሰረተ መቓቐልቲ ምንቅስቃሳት ዓገብ ክንብሎምን ኣብ ዝኸፍአ ደረጃ ከይበጽሐ ዘድሊ ምእራም ክግበረሉን ናይ ኩልና ሓላፍነት እዩ።
እዞም ኣብ ከምዚ ድሑር ግን ከኣ ሓደገኛ ምንቅስቃስ ተዋፊሮም ዘለዉ ውሁዳት ድማ ብሓባር ኩላትና ኤርትራውያን ዓገብ ክንብሎም በዚ ኣጋጣሚ ይጽዎ።
ብሃይማኖት ምምቕቓል ንህዝቢ ኤርትራ ረብሓ የብሉን ጥራሕ ዘይኮነ ተመቓቒልና ንኽንጸንት መቀላጠፍያ እዩ። ብፍላይ ኣብዚ ፈታኒ ግዜ ሓድነትናን ውህደትናን ኣዝዩ ወሳኒ እዩ እሞ ሃየ ኩላትና ኣብ ሓደ ንመጸሉ ምጥርናፋት ነዘውተር።
ሃገርና ኣብ ቀራና መንገዲ ስለዘላ – ሓድነትና ልዕሊ ማንም ግዜ ወሳኒ እዩ። ስለዝኮነ ሽግራትና ብንጹር ኣቐሚትና ነቶም ዓገብ ዝብሃሉ ዓገብ እናበልና – ነቶም ክእረሙ ኣለዎም እንብሎም ድማ እናኣረምና ብሓባር ቃልስና ነካይድ።


text:
ኣብ ዞባታት ማእከልን ጋሽ-ባርካን ኣብ ዝርከብ መወሸቢ ማእከላትን ክፍልታት ተመላለስቲ ሕሙማትን፡ ከምኡ’ውን ንወጻኢ ክገሹ መደብ ንዝነበሮም ሎሚ 30 ታሕሳስ ብዝተገብረ ናይ ላቦራቶሪ መርመራታት፡ 32 ዜጋታት ብኮሮና ቫይረስ ምልካፎም ተረጋጊጹ።
ካብ’ዚኦም እቶም 26 ብቻርተር ነፋሪት ንወጻኢ ክገሹ መደብ ዝነበሮም ክኾኑ ከለዉ፡ 24 ካብ ኣስመራ – ዞባ ማእከል፡ ሓደ ካብ ሰንዓፈ፡ ሓደ ድማ ካብ ዓዲ-ቐይሕ – ዞባ ደቡብ’ዮም።
ካብቶም ዝተረፉ 6 ድማ፡ እቶም 3 ኣብ መወሸቢ ማእከላት ዞባ ጋሽ-ባርካ፣ 2 ኣብ ዝተፈላለየ ከባቢታት ኣስመራ ኣብ ዝርከብ ክፍልታት ተመላለስቲ ሕሙማት፣ ሓደ ድማ ኣብ መወሸቢ ማእከላት ዞባ ማእከል ብዝተገብረ መርመራታት’ዮም መልከፍቶም ተረጋጊጹ።
በዚ መሰረት፡ ጠቕላላ ቊጽሪ ብኮሮና ቫይረስ ዝተለኽፉ ዜጋታት ክሳብ ሎሚ 1252 በጺሑ’ሎ። 643 ካብ’ዚኦም ሓውዮም ዝተፋነዉ፡ ሓደ ብሞት ዝተፈልየ፡ 608 ድማ ገና ኣብ ሆስፒታላት ተዓቚቦም ዝርከቡ’ዮም።
ሚኒስትሪ ጥዕና
30 ታሕሳስ 2020


text:
ሕቶ(49): ነዚ መሰረት ብምግባ ኢስላም ሓፈሻዊ ዝኾነ መግለፅን ፍሉይ ዝኾነ መግለፂን አለዎ ክንብል ንኽእል ዶ?
መልሲ:
እወ! ኢስላም ንዝብል ቃል ሓፈሻዊ ዝኾነን ምስ ኢማን አንፃራዊ እንትኾን ዝህበና ፍሉይ ዝኾነን መገለፂ አለዎ። ነዚ ድማ ቅድም ኢልና ዝሓበርናየን ቁርአናውን ሓዲሣውን መርትዖታት ከም መወከሲ ምግባር ይከአል።
Title: ዒባዳ ምግዳፍ ሽርኪ ይበሀል ዶ?
Question (47): ሙስሊም ብዝፀብፀቦ ሓዲሥ ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም “አብ ሞንጎ እቲ ሰብን ሽርኪ ኩፍርን ዘሎ አፈላላይ ሶላት ምግዳፉ እዩ።”(28) ዝብል ሓዲሥ አሎ፤ ዒባዳ ምግዳፍ ሽርኪ ይኾን ድዩ?
Answer:
እወ! ከም ብሓፈሻ ክረአ. ከሎ ሽርኪ እዩ። ምኽኒያቱ ብትህኪት ኮይኑ ሶላቱ ዝገደፈ ሶላት ዝገደፈሉ ምኽኒያት ስሚዒቱ ስዒቡ ብዕሽነቱ ስለዝኾነ። ስለዚ ስምዒቱ ካብ ትእዛዝ አላህ ተቀዳምነት ሂቡዎ ማለት ይኸውን። ብመሰረት እዚ ሽርኪ ገይሩ ንብል። አላህ ዓዘ ወጀል ብቁ....2019-03-02


text:
መእተዊ መደብ IM ናይ 2ይ ደረጃ ትምህርቲ
ኣዚ መእተዊ መደብ ብፉሉይ ነቶም ብቑዓት ዘይ ኮኑ ተመሃሮ ቤት ትምህርቲ ካልኣይ ደረጃ ዝዳሎ ሃገራዊ መደብ አዩ። መእተዊ መደብ IM ሓሙሽተ ክፋላት ኣለዎ፣ ዕላምኡ ከኣ ተማሃሮ ብቑዓት ኮይኖም ንስራሕን ንቤት ትምህርቲ ሞያን ምቕራብ አዩ።
Preparandutbildningen (IMPRE)
ምድላው ኮርስ
Programinriktat individuellt val (IMPRO)
መደብ ግላዊ ምርጫ የተኩር
Yrkesintroduktion (IMYRK)
መእተዊ ስራሕ
Individuellt alternativ (IMIND)
ውልቓዊ ምርጫ
Språkintroduktion (IMSPR)
ምእተዊ ቓንቓ
ዝተፈላለዩ ሕቶታትን መልስታቶምን ብዛዕባ ቤት ትምህርቲ Staffanskolans ንIM ተማሃሮ፣
ተማሃራይ፣ መማህርተይ ናብ ንጥፈታት ምስ ዝኸዱ ኣነ ኣብ ገዛይ ኮፍ ይብል። ናይ ቤት ትምህርቲ ንጥፈታት ስራሕ ኮይኑ ስለ ዘይስመዓኒ።
መልሲ፣ ሰሙናዊ ናይ ስፖርትን ካልኦት ንጥፈታትን ብናይ ቤት ትምህርቲ ሕጊ ግዴታ ይፍጸም።
ተማሃራይ፣ ኣብ ናይ ግሩፕ ስራሕ ብውልቀይ ክሰርሕ ይመርጽ። አቲ ዝበለጸ ከኣ ይመስለኒ።
መልሲ፣ ንይ ሓባር ስራሕ ናይ ቤት ትምህርቲ ስራሕ አዩ ሞ ኩሉ ተማሃራይ ከኣ ክሳተፎ ኣለዎ።
ተማሃራይ፣ ኣብ ግዜ ስፖርት ምስ ደቂ ኣንስትዮ ጥራይ ክሰርሕ ይደሊ።
መልሲ፣ ክፍለ ግዜ ስፖርት መባአታ ኣተሓናብሳ የጠቓልል፣ ኣወዳትን ኣዋልድን ድማ ብዘይ ኣፋላላይ ብሓባር የሳትፍ።
ተማሃራይ፣ እግረይ ተቖንዝየ ናይ ስፖርት ክዳነይ ረሲዐዮ ስፖርት ክሰርሕ ኣይክእልን አየ።
መልሲ፣ ንስካ ኩሉ ግዜ ኣብ ናይ ስፖርት ግዝያት ክትርከብ ኣለካን ምስ መምህር ናይ ስፖርት ከኣ ክትዛራረብ ኣለካ።
ተማሃራይ፣ ሕጋጋት ካብ ክላስ ንዘብኮረ ተማሃራይ እንታይ እዮም፧
መልሲ፣ ኩሉ ግዜ ኣብ ክፍለ ግዝያት ክትሳተፍ ኣለካ፣ ኣብ ግዜኻ ምርካብ ከኣ ብመምህርካ ይሕበር።
ተማሃራይ፣ ኣብ ክፍለ ግዜ መኣስ ቴለፎን ክትጥቐም ኣለካ፧
መልሲ፣ ቴለፎን መኣስ ክትጥቐም ኣለካ ወይ የብልካን ብመምህርካ ይውሰን።
ተማሃራይ፣ ባጅላ ወይ ዲፕሎም መዓስ አየ ዝወስድ፧
መልሲ፣ ኣብዚ ናይ IMSPR ዝተፈላለዩ ደረጃታት ተማሃር ኣለካ። ኩሎም ስደተኛታት ኣብ ስሉሰን (Slussen) ይጅምሩ።
ኣብ 1ይ ደረጃ ተጽንዕ (SVA) ክሳብ 3ይ ክፍሊ
ኣብ 2ይ ደረጃ ተጽንዕ (SVA) ክሳብ 6ይ ክፍሊ
ኣብ 3ይ ደረጃ ተጽንዕ (SVA) ክሳብ 9ይ ክፍሊ
ተማሃራይ፣ ደረጃ ትምህርቲ መዓስ ክሰግር ይፍቀደኒ፧
መልሲ፣ ብደረጃ ፍልጠት ተማሃሮ ናይ (SVA) ክፍለ ግዜ ምስ ተወድአ ክሰግር ይከኣል። መገምገሚ ብዝሒ ዝተወድአ መጻሕፍቲ ወይ ወረቓቕቲ ዘይ ኮነስ ተማሃሮ ብዝሕዝዎ ብቕዓት አዩ ዝምዘን።
ተማሃራይ፣ ኣነ መዓስ አየ ኣብ ናይ ሃገራዊ መደብ ትምህርቲ ዝጅምር፧
መልሲ፣ ኣብ ናይ ሃገራዊ መደብ ትምህርትን yrkesförberedandeን ክትሓትት ትከል ናይ 8ይ ክፍሊ ምስ ትወድእ ጥራይ እዩ። ኣብ ናይ ስሩዕ ትምህርቲ ድማ 12 ክፍሊ ምስ ትዛዝም ይፍቀደካ። ኣብዚ መደብ እዚ ካብዚ ወጻኢ ቦታ ክትረክብ ኣይከኣልን አዩ። ምስ ርእሰ መማህራን ክትዛረብ ትኽእል ኢኻ።
ተማሃራይ፣ ክሳብ መዓስ አየ IM ክመሃር፧
መልሲ፣ ክሳብ ወዲ 20 ዓመት ትመልእ ክትመሃር ትኽእል አኻ።
ተማሃራይ፣ ኣነ ባጅላ ወይ ዲፕሎም አንተ ዘይ ብለይ መዓስ IM ይውድእ። እንታይ ከ ሳዕቤን ኣለዎ።
መልሲ፣ ሓበሬታ ካብ ረእሰ መማህራን ክወሃበካ አዩ።
ተማሃራይ፣ ብዛዕባ መጻእየይን ትምህርተይን ሕቶ ምስ ዝህልወኒ ምስ መን ይራኸብ።
መልሲ፣ ኣብ ሰዓታት ስራሕ ናይ IM ኣብ ዝመረጽካዮ ግዜ ምስ ርእሰ መማህራን ክትራኸብ ትኸል።
ተማሃራይ፣ ኣነ መዓስ ሓገዝ ገንዘብ (CSN) ይረክብ።
መልሲ፣ መንበሪ ፍቓድ ምስ ዝህልወካን ምሉአ ሰዓታት ተተማሂርካን ሓገዝ ገንዘብ (CSN) ቐጥታ ክትረክብ ትኽእል። ካብ ዝኾነ ኣታዊ ተዘይ ብልካ ተወሳኺ ሓገዝ ንምርካብ ባዕልኻ ትሓትት። ሓገዝ ገንዘብ (CSN) ክትረክብ እንተ ደኣ ደሊኻ 100% ኣብ ትምህርትኻ ክትርከብ ኣለካ። ብዙሕ ብኩራት ምስ ዝህልወካ ግን ክትምንጠል(ክተርፍ) ይኽእል እዩ።
ተወሳኺ ሌንካር


text:
Radio Erena: 23 February 2017
መበል ታሽዓይ ፕረዚደንት ሶማል ኮይኑ ዝተመርጸ መሓመድ ዓብዱላ ፋርማጆ፣ ብሮቡዕ 22 ለካቲት ቃለ ማሕላ ፈጺሙ።
እቲ ፕረዚደንት፣ ስርሑ ንምጅማር ቃለ ማሕላ ኣብ ዝፈጸመሉ ኣጋጣሚ ፕረዚደንት ኢትዮጵያ፣ ጅቡቲን ኬንያን ዝርከብዎም መራሕትን ላዕለዎት ሰበ ስልጣንን ሃገራት ምብራቕ ኣፍሪቃን ወከልቲ ሃገራት ኩዌት፣ ግብጺን ካልኦት ሃገራት ዓረብንው’ን ተረኺቦም ኔሮም።
ካብ ዞባውን ኣህጉራውይን ጉዳያት ተነጺሉ ዝርከብ ፕረዚደንት ኤርትራ ኣቶ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ይኹን ወኪል መንግስቲ ኤርትራ ኣብቲ ኣብ ከተማ ሞቛድሾ ዝተኻየደ ጽምብል ኣይተሳተፉን።
መንግስቲ ኤርትራ፣ ነዚ ዝሓለፈ 10 ዓመታት ንፈደራላዊ መንግስቲ ሶማል ከይደገፈ’ዩ ጸኒሑ።
ሃገራት ዓለም ነቲ ብምርጫ ዝመጸ ሓድሽ ፕረዚደንት ሶማል ብወግዒ ደገፈን ብምግላጽ፣ ናይ እንቋዕ ሓጎሰካ መልእኽታት ኣብ ዝልእካሉ ዘለዋ እዋን’ውን መንግስቲ ኤርትራ ዝኾነ መልእኽቲ ኣየመሓለለፈን።
ወግዓዊ ምምራቕ ሓድሽ ፕረዚደንት ሶማል፣ ብጽኑዕ ኣብ ዝሕሎ ወትሃደራዊ መዓርፎ ነፈርቲ ሞቛድሾ፣ ኣብ ዝርከብ ናይ ሃንገር ኣዳራሽ’ዩ ተኻይዱ።
እቲ ጽምብል ኣብ ዝተኻየደሉ ዕለት፣ ዝበዝሐ ክፋል ከተማ ሞቛድሾ ካብ ምንቕስቓስ ተሽከርከርትን ኣጋርን ተኸልኪሉ ከምዝወዓለ’ውን ማዕከናት ዜና ሶማል ሓቢረን።
ብ8 ለካቲት፣ ኣብ ናይ ሃንገር ኣዳራሽ ናይቲ ኣብ ከባቢ ዓደን ዓደ ዝርከብ ሓይሊ ኣየር ዝተጋብኡ ልዕሊ 275 ኣባላት ፓርላማ ሶማል ኣብ ዘካይድዎ ምርጫ’ዩ፣ መሓመድ ዓብዱላ ፋርማጆ ሓድሽ ፕረዚደንት ኮይኑ ተመሪጹ።
===============


text:
Radio Erena: 24 April 2017
ኣብ ቻይና ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ዝፈጸመ ልኡኽ መንግስቲ ኤርትራ ፣ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝተነብረ እገዳ ባይቶ ጸጥታ ንኽልዓለ መንግስቲ ቻይና ክጣበቐሉ ሓቲቱ።
እቲ ብሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኤርትራ ኣቶ ዑስማን ሳልሕን ሓላፊ ፖለቲካዊ ጉዳያት ህግደፍ ኣቶ የማነ ገብርኣብን ዝተወከለ ልኡኽ መንግስቲ ኤርትራ፣ ኣብቲ ካብ 18 ክሳብ 22 ሚያዝያ ዘካየዶ ዑደት ምስ ሚኒስተር ጉዳያት ወጽኢ እታ ሃገር ዋንግ ዪ ኣብ ዝተራኸበሉ፣ እቲ “ብምዕራባውያን ሃገራት ዝተነብረ’ዩ” ዝበሎ እገዳ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ክልዓለ፣ ቻይና ግዴኣ ክትጻወት ተማሕጺኑ።
ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ቻይና ዋንግ ዪ ብወገኑ፣ ሃገሩ ነቲ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝተነብረ እገዳ ኣብ ኣኼባ ባይቶ ጸጥታ ናብ ዘተ ክወርድ ክትሓትት ምዃና እኳ እንተጠቐሰ፣ እቲ እገዳ ንኽልዓል ክትማጎት ብዛዕባ ምዃና ግና ኣየረጋገጸን።
መንግስቲ ኤርትራ ብጉዳይ እቲ ኣብ ሶማል ምስ ዝርከቡ ዕጡቓት ዝገብሮ ዘነበረ ምትሕብባርን ምስ ጅቡቲ ንዝነበሮ ምስሕሓብ ብሰለማዊ መንገዲ ንኸይፍታሕ ምሕንጋዱን፣ ኣብ 2009 ከምኡ ድማ ኣብ 2011 ክልተ እዋን እገዳ ባይቶ ጸጥታ ከምዝተነብረሉ ይዝከር።
ነቲ ናይ ኤርትራን ሶማልን ኩነታት ክከታተል ብሕቡራት ሃገራት ዝተመዘዘ ጉጅለ፣ ወግዓዊ ጸብጻቡ ኣብ 30 ሚያዝያ ናብ ህዝቢ ከቕርብ’ዩ።
እቲ ጉጅለ ብ13 ሚያዝያ ምስ ኣባላት ሃገራት ባይቶ ጸጥታ ርክብ ከምዘካየደ ዝዝከር ኮይኑ፣ ኣብቲ ኣጋጣሚ ኣቦ መንበር ኮሚተ ባይቶ ጸጥታ እገዳ ኤርትራን ሶማልን ካዛኪስታናዊ ዲፕሎማሰኛ ካይራት ኡማሮቭ ብዛዕባ’ቲ ጉዳይ ንምዝርራብ ናብ ኤርትራ ክበጽሕ ተኽእሎ ከምዘሎ ሓቢሩ’ዩ።
ተቖጻጻሪ ጉጅለ ሕቡራት ሃገራት ኣብቲ ዘቕርቦ ወግዓዊ ጸብጻብ፣ ብዛዕቲ መንግስቲ ኤርትራ ካብ ሰሜን ኮርያ ክሽምቶ ፈቲኑ ዝተባህለ’ሞ ክልተ ግዜ ዝተታሕዘ ወትሃደራዊ ሬድዮ ርክባት ብዝምልከት ዝርዝራዊ ሓበሬታ ከቕርብ ትጽቢት ኣሎ።
ምምሕዳር ዶናልድ ትራም፣ ኣብ 30 መጋቢት ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ፣ ንባዕላ ኣብ እገዳ ካብ እትርከብ ሰሜን ኮርያ ወትሃደራዊ ሬድዮ ርክባት ንምሽማት ኣብ ልዕሊ ዝሃቀነ ሓይሊ ባሕሪ ኤርትራ እገዳ ክትግበር ከምዝወሰነ ኣይርሳዕን።
==========================


text:
ሰልፍና ሰ.ደ.ህ.ኤ ዕላዊ መርበብ ሓበሬታኡ ማሕታ ዶት ኔት (mahta.net) ብዝብል ስያሜ ጀሚሩ ስለ ዘሎ፡ ንምክትታሉ ኣብዚ ጠውቑ። ማሕታ
ህዝቢ ኤርትራ ሓርነት ንምርካብ ዝኸፈሎ መስዋእቲ ብኣሃዝ ኣብ ወረቐት ተጻሒፉ ክትርእዮ ኸለኻ ጥራይ ኳ ዘሰንብድ እዩ። ድርኩኺት ህድሞን ኣግነትን መረባዕን ኤርትራውያን ስድራቤታት ሰጊርካ፡ ምስ ነፍሲ-ወከፍ ‘ቲ ኣብ መንደቕ ክብረት ዝነበር ዘሎ ኣሳእሎም ፊት ንፊት ክትጠማመት ከለኻ ግን እቲ ኣሃዝ ብኣሽሓት ተራቢሑ ዝያዳ ትርጉምን ርዝነትን ስለዝህበካ ካብ ስንባደ ሓሊፍካ ትርጉም ነብስኻ ክትሓትት ትግደድ፡
ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ፡ ንኤርትራ ብኹዑሶ ጥራይ ዘይኮነ፡ እንተላይ ብስጉምታ እያ ወኪላታ።
እታ ዝሓለፈ ቀዳም፡ 13 ታሕሳስ ኣብ ናይሮቢ፡ ኬንያ፡ ተሸሪባ ዝተረፈት ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ካብቲ ኩሎም መንእሰያት ኤርትራ ብቐጻሊ ዝወስዱዎ ዘለዉ ስጉምቲ ዝተፈልየ ስጉምቲ ኣይወሰደትን። መሳቱ ኣባላት ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ፡ ወግሐ ጸብሐ፡ ድብያታት ሓለዋ ዶብ ህግደፍ ዕጅብ ከይበሎም፡ ሓለዋ ዶብ በድራጋ እናተኮሱሎም፡ ናብ ኩሉ መኣዝናት፡ ንኢትዮጵያ፡ ንሱዳን፡ ንየመን ይጸሩ ኣለዉ። ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ከኣ፡ በዚ ዝወሰደቶ ስጉምቲ፡ ብኻልእ ኣዘራርባ “ቺቺሮ ብዘይ ቲፎዞ ፡ እንታይ ክገብሮ” እያ ትብል ዘላ።
ንመደምደምታ ስምረት ሰለስተ ውድባት ማለት ኣባላት ሰልፊ ዲሞክራሲ ኤርትራ፡ ሰልፊ ህዝቢ ኤርትራን፡ ኤርትራዊ ህዝባዊ ምንቅስቓስን ኣብ ሰሜን ኣመሪካ ኣብ ዋሽንግቶን ዲ.ሲ. ዋዕላ ከካይዱ ምዃኖም ንሕብር። ቀንዲ ዕላማ’ ናይ’ቲ ዋዕላ፡ ኣባላት ሰልስቲኡ ውድባት/ሰልፍታት ነንሕድሕዶም ንኽላለዩን፣ ርኢቶን ለበዋን መሰረታት ኣብ’ቲ ናብ ኣባላት ተዘርጊሑ ዝወርሐ ንድፊ ፖለቲካዊ መደብ-ዕዮን ቅዋም ሰልፍን ጸሚቝካ ናብ’ቲ ኣብ መወዳእታ ወርሒ ታሕሳስ ክካየድ ተመዲቡ ዘሎ መጸናበሪ ጕባኤ ንምቕራብ እዩ።
ኣቶ ዮውሃንስ (ሃንስ) ፍረዝጊ ዝተባህለ፡ ትውልዲ ዓዱ ሰሳሕ ዝኾነ ዜጋ ኣብ ዓላ ዝርከብ ብዘመናዊ ኣገባብ ዝለምዐ ናይ ሕርሻ ቦታኡ፡ ብሳላሳ ሚልዮን ናቕፋ ንማሕበር ኣከለ ስንኩላን ተጋደልቲ ክሸጠላ ድሕሪ ምውዕዓልን ምፍራምን፡ እቲ ናይ መሸጣ ውዕልን ናይ ንብረት ምርኽኻብን ኣገባብ ምስ ተፈጸመ፡ ብውዕል መሰረት ድማ ገንዘብ ናብ ባንክ ምስተመሓላለፈ፡ ብትእዛዝ ውልቀ መላኺ ኢሳያስ፣ ኣባላት ጸጥታ ሃንደበት መጺኦም፡ ንዮውሃንስ ፍረዝጊ ከምዝኣሰርዎ እቲ ዝተኸፍለ ገንዘብ ካብ ባንክ ንኸይወጽእ ከምዝተኣገደን ምንጭታት ካብ ኣስመራ ሓቢሮም።
ሞት ንብሪጋደር ጀነራል ዓብዱ ረመጭ ቅድሚ ትማሊ ኣርኪባቶ። ቀዲሞም ብዙሓት ሚኒስተራት፡ ጀነራላት፡ ኣምባሳደራት ከይሸምገሉ፡ ብሕማም ነብስን ጽንቃቐ ሞራልን ሓሊፎም እዮም። ብዙሓት ከኣ ኣብ ትሕቲ ክንክን ጥዕና ኣለዉ። ሰብ ኣይነብርን እዩ። እንተ ብኽፉእ እንተ ብጽቡቕ ከም ኩሉ ወዲ ኣዳም ስምኩም ኣብ ታሪኽ ‘ዩ ዝነብር። ሞት ቆጸራ የብላን ‘ሞ፡ ንሞት ቀዲምካ ታሪኽካ ምሕካም ናይ ወረጃታት ስራሕ ምዃኑ ዘክሩ።
ኣብ ስደት ዝነብር ህዝቢ ኤርትራ፡ ን24 ግንቦት መዓልቲ ናጽነት ኤርትራ ብልዑል ሃገራዊ ወንን ናይ ቃልሲ መንፈስን ከምዝጸምበላ ካብ ዝተፈላለያ ሃገራት ዝበጽሑና ጸብጻባት ኣመልኪቶም። ናይ ሎሚ ዘበን ጽምብል ናጽነት ካብ ዝሓለፉ ዓመታት ዝፍለየሉ ምኽንያት፡ ነቲ ንህግደፍ ከም ኤርትራ፡ ንመዓልቲ ናጽነት ከኣ ከም ድግስ ህግደፍን ደገፍቱን ጥራይ ዝጽምብል ፈላላዪ ዳሳት ህግደፍ ብምብዳህ፡ ተቓወምቲ ውድባት፡ ሲቪካውያን ማሕበራትን ግዱሳት ሃገራውያንን ናይ ገዛእ ርእሶም ዳሳት-ነጻነት ብምትካል ነቲ ብመሪር ተጋድሎ ዝተረኽበ ናጽነት ኤርትራ ብውዕዉዕ መንፈስ ምጽንባሎም እዩ።
ሰልፊ ደሞክራሲ ኤርትራ፡ ኣቦ ወንበሩ ዝነበረ መስፍን ሓጎስ ንዘቕረቦ ስልጣን ናይ ምልቃቕ ሕቶ ብምቕባል ንኣቶ ተስፋሚካኤል የውሃንስ ከም ኣቦ ወንበር ሰልፊ ከምዝተከኦ ሎሚ 9 ሚያዝያ 2009 ኣብ ዝለኣኾ ጋዜጣ መግለጺ ሓቢሩ።
መራኸቢ ብዙሃን የልምዕ መራከቢ ብዙሃን ድማ የጥፍእ። ክንዲ ዝኾነ መራኸቢ ብዙሃን ሚዛናዊን ሓቀኛን ኪኸውን ይግባእ።እንተኾነ ብዙሓት ቴክኖሎጂ ብዝፈጠሮ ምዕባለ ተጠቒሞም ሕሱር ፕሮፖጋንዳ የካይዱ። ካብ ኩሉ ዘስደመም ድማ ብኣፎም ጸፍ ዝብሉ ወይ ብኻልኦት ዝወራዘዩ ምዃኖም ኢዩ።ገለ ዉሑድ ካብቲ ብዙሕ ከም ኣብነት ክጠቅስ።
ሕጂ፡ ን ‘እንታይ ስለምንታይ’ ‘ውን ግዜ የብልካን። ምጕት ሰዓቱ ሓሊፉ፡ በደልን በዳልን ተቐሊዑ እዩ። ዋጋ ናይዚ ኹሉ ጃምላዊ ኣደራዕካ ሓንቲ ቓል እያ። “እምቢ!” ብሓደ ድምጺ። ዳኛ ንስኻ ተዳናዪ ንስኻ ኢኻ። እቲ ለውጢ ብኣኻ ንዓኻ፡ ፖለቲካዊ ስልጣን ከኣ ግዴኻ እዩ።
ስርዓት ህግደፍ ኣብ ድሮ ውድቀቱ ምህላዉ ናይ ዕዳጋ ምስጢር ኮይኑ ኣሎ ካብቲ ኩሉ ዝሕዝን ግና ህዝቢ ለኪሙ ክጠፍእ ምኻኑ እዩ ግና ክሳብ መዓስ ኢና ክንጥበር ክነብር ኩሉ እቲ ጽባሕ ንግሆ ዝመጽእ ሓሳረ መከራ ከጣዕሰና ክነብር ምኻኑ ድማ ጽባሕ ንግሆ ዘይወጽእ ጣዕሳ ከም ዝህሉ ርጉጽ እዩ::ገለ ካብቲ ን ስርዓት ሕግደፍ ካብ ውድቀት ዘየድሕንዎ ረቓሒታት ክጠቅስ
58 ኣባላት ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፡ ንመንግስቲ ኤርትራ ራሕሪሖም: ኣዛዚ ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፡ ሜጀር ጀነራል ተኽላይ ሃብተስላሴ ተሪር ምግብዕባዕ የካይድ። ኤርትራዊ ኣሜሪካዊ ዜግነት ዘለዎም ሰብ ስልጣን መንግስቲ ኤርትራ፡ ሰነዳቶም ኣብ ሓደጋ ይሳጣሕ።
ዮሃና ንመበል 47 ዓመት ምጅማር ብረታዊ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ፡
ጠለብ ዘለናዮ እዋን፡ ቃልሲ ንድሕነት ህዝብን ሃገርን እምበር፡ ውድድር ውድበይ ውድብካ፤ ሰለፈይ ሰልፍካ አይኮነን።
– ሓላፊ ጸጥታ ኤርትራ፡ ኣብርሃ ካሳ፡ ነቶም ኣብ ወጻኢ ዝነብሩ ኤርትራውያን “ገንዘቦም አምበር ንዓኣቶም ኣይደለናን” ይብል
– ስዉር ኣብያተ ማእሰርቲ ህግደፍ ኣብ ማእከል መንበሪ ኣባይቲ ህዝቢ የስፋሕፍሕ
ሰሚናር ኣብ ስቶክሆልም – ብሰልፊ ደሞክራሲ ኤርትራ፡ (ኣካል ህጹጽ ጉባኤ ናይ መስከረም 2007 ): ኣርእስቲ ዘተ፡ ቅልውላው ኤርትራን፡ ግደ ፖለቲካውያን ሓይልታትን ! (ህግደፍን፡ ተቓወምትን)
እወ ንዝክሮም! ደቅና ኣሕዋትና ኣቦታትን ኣዴታትን ስድራና ዝተፈለዩና፣ ከመይ ኢልና ድኣ ክንርሰዖም። መዓንጣና ሕርር ክምቱር ይብል፣ ኣሕ! ሕጂስ ከመይ፣ ኣበይ፣ እንታይ ምሃለኹም ንብል። ሓዊ ሓብቲ ክትስእን፣ ጮቖቕ ኢሎም ዘዕበዩ ወለዲ፣ ወላድ መኻን ክኾኑ፣ ፍቕርኻ ፈታዊኻ ንዘንቲ-እለት ክፍለ። ሪእና ከይጸገብናዮም፣ የዕሊልና ከይዛዘምና ተፈልዮምና።
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ንናይ ኢትዮጵያ ውሽጣዊ ኩነታት ኣመልኪቱ፡ ዝመጽእ ሰሙን ምስ ማዕከናት ዜና ኤርትራ ሰፊሕን ዝርዝራውን ቃለ-መሕትት ኪገብር ምዃኑ ኣቐዲምና ንሕብር።
መንግስቲ ኣመሪካ ንትግባረ ናይቲ ብኮምሽን ዶባት ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝተበየነ ቀያድን ናይ መወዳእታን ውሳኔ፡ መብጽዓን ድሌትን ከምዘለዎ ጸቒጠ ከረጋግጸልኩም እደሊ።
ኣባላት ሰልፊ ደሞክራሲ ኤርትራ፡ ከም ፍልስፍና ሰልፎም፡ ጸገማት ክፍጠር ባህርያዊ ምኻኑ እንዳዘከሩ፡ ካብ ተዛቲኻን ተጸዋዊርካን፡ ንጸገማት ሰልፊ ፍታሕ ምርካብ ካልእ ኣማራጺ ክህሉ ከምዘየብሉ ኣብ መልእኽቶም ኣረጋጊጾም፡፡
50 ኤርትራውያን ተቐማጦ ዓዲ እንግሊዝ፡ ሎሚ 31 ግንቦት ኣብ ኣፍደገ ኤምባሲ ኤርትራ፡ ዓዲ እንግሊዝ፡ ለንደን ተረኺቦም ንማእሰርቲ መእመናን ብመንግስቲ ህግደፍ ዝዅንን ተቓውሞ ከምዘስምዑ ‘ኢንስፓየር መጋዚን’ ገሊጻ።
ኤርትራ፡ ሕልሚ ኣፍሪቃ ዝተቐብረላ ሃገር – ብ ማርክ ኮርኮራን (25/05/2004)


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ ታኅሣሥ – 19. 2018
ኣቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ………..
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………: :
ሉቃ. 1፡5-25
ብዘመን ሄሮዶስ ንጉሥ ይሁዳ፥ ሓደ ኻብ ክፍሊ ኽህነት አብያ ዝኾነ ዘካርያስ ዚበሃል ካህን ነበረ፤ ካብ ዘርኢ አሮን ዝኾነት ኤልሳቤጥ እትብሃል ሰበይቲ ኸአ ነበረቶ። ክልቲኦም ከአ አብ ቅድሚ አምላኽ ብኹሉ ት እዛዝ እግዚአብሔር ሕግታቱን ብዘይ ጉድለት ዚመላለሱ ጻድቃን ነበሩ። እንተኾነ ኤልሳቤጥ መኻን ስለ ዝነበረት ውሉድ አይነበሮምን፥ ክልቲ ኦም ድማ መዋ ዕሎም ዝኃለፈ አረገውቲ ነበሩ። እንሆ ኸአ ዘካሪያስ ብተራ ኽፍሉ አብ ቅድሚ አምላኽ ብግብሪ ክህነት ኬገልግል ከሎ፥ ከም ልማድ ካህናት ናብ ቤት መቕደስ እግዚአብሔር አትዩ ዕጣን ኪ ዓጥን ዕጫ በጽሖ። በቲ ግዜ ዕጣን ከአ ኹሉ እቲ ሕዝቢ ብወጻኢ ኾይኑ ይጽሊ ነበረ። ሽዑ መል አኽ እግዚአብሔር ብወገን የማን እቲ መሠውዒ ዕጣን ቆይሙ ተራእዩ። ዘካሪያስ ከአ ር እይዎ ሰምበደ፥ ፍርሃትውን ኃዞ። እቲ መል አኽ ድማ ኸምዚ በሎ፦ “ ዘካር ያስ! ጸሎትካ ተሰሚ ዑልካ እዩ እሞ አይትፍራህ፤ ሰበይትኻ ኤልሳቤጥ ወዲ ኽትወልደልካ እያ፤ ስሙውን ዮሓንስ ኢልካ ኽትሰምዮ ኢኻ። ንሱ ሓጎስን ደስታን ኪኾነልካ እዩ፤ ብልደቱ ኸአ ብዙኃት ኪሕጎሱ እዮም። ምኽኒያቱ ኸአ አብ ቅድሚ እግዚአብሔር ዓቢይ ኪኸውን እዩ። ወይንን ዚስክር መስተን ከአ ኸቶ አይኪሰቲን እዩ። ገና አብ ከርሢ አዲኡ ኸሎ መንፈስ ቅዱስ ኪመል ኦ እዩ። ንሱ ንእግዚአብሔር ብቑዕ ሕዝቢ ምእንቲ ኼዳሉ፥ ልቢ አቦታት ናብ ውሉድ፥ ንዘይ እዙዛት ድማ ናብ ናብ ትበብ ጻድቃን ምእንቲ ኪመልስ፥ ብናይ ኤልያስ መንፈስን ኃይሊን ቀቅድሚ ጎይታ ኪኸይድ እዩ።”
“ አነ ሸምጊለ ኢየ፥ ሰበይተይ ከአ መዋዕላ ኃሊፉ እዩ እሞ፥ ነዚ ነገር እዚ ብምንታይ ክፈልጦ እየ፧” በሎ። እቲ መል አኽ ከአ መሊሱ ከምዚ በሎ “፦ “ አነ አብ ቅድሚ አምላኽ ቆይመ ዘገልግል ገብሪኤል እየ። ናባኻ ዝተለአኽኩ ድማ ነዚ ነገራት እዚ ክዛረበካን ከበሥረካን እዩ። እንሆ ኸአ ነቲ ብግዚኡ ዚፍጽም ዘረባይ ስለ ዘይአመንካ፥ ክሳዕ እዚ ነገር እዚ ዚፍጸመሉ መዓልቲ ዓባስ ክትከዊን ምዝራብውን ክትስእን ኢኻ።” እቶም ሕዝቢ ኸአ ንዘካሪያስ ይጽበይዎ ነበሩ፤ በቲ አብ ቤት መቅደስ ምድንጋዩውን ተገረሙ። መፂኡ ኺዛረቦም ስለ ዘይከአለ ድማ፥ አብ ቤት መቅደስ ራእይ ከም ዝረአየ ፈለጡ፤ ንሱ ኸአ ብኢዱ የመልክቶም ነበረ፥ ዓባስ ኮይኑውን ይነብር ነበረ። ዘካሪያስ ድማ መዓልቲታት አገልግሎቱ ምስ ፈጸመ ናብ ቤቱ ተመልሰ።
- ኣስተንትኖ
ናይ ሎሚ ቃል ኣምላኽ ምብጻሕ ናይ ገብሪኤል መልኣኽ ናብ ዘካሪያስ የዘንቱ። ብዘመን ሄሮዶስ ንጉሥ ይሁዳ፥ ሓደ ኻብ ክፍሊ ኽህነት አብያ ዝኾነ ዘካርያስ ዚበሃል ካህን ነበረ፤ ካብ ዘርኢ አሮን ዝኾነት ኤልሳቤጥ እትብሃል ሰበይቲ ኸአ ነበረቶ። ክልቲኦም ከአ አብ ቅድሚ አምላኽ ብኹሉ ትእዛዝ እግዚአብሔር ሕግታቱን ብዘይ ጉድለት ዚመላለሱ ጻድቃን ነበሩ” ክልቲኦም ከአ አብ ቅድሚ አምላኽ ብኹሉ ትእዛዝ እግዚአብሔር ሕግታቱን ብዘይ ጉድለት ዚመላለሱ ጻድቃን ነበሩ”
እቲ ቀዳማይ መልእኽቲ ገብሪኤል መልአኽ ንዘካሪያስ ዝነበረ “ ዘካሪያስ ጸሎትካ ተሰሚዑ ኢዩ እሞ አይትፍራሕ” ዝብል ብስራት ኢዩ ነይሩ። ጸሎት ወልደ እግዚአብሔር ምስ ሰማያዊ አቡኡ ዚገብሮ ዘተ ኢዩ። ጸሎት መፍትሕ ጸገማትና ኢዩ፡፡ ጸሎት ምስ እግዚአብሔር ንኽንሓብር ዝገቢር ሓይሊ ኢዩ። ምኽኒያቱ ክንጽሊ ኸለና ምስ እግዚአብሔር ኢና ንዛረብ። ስለዚ ጸሎትና አብ ቅድሚ እግዚአብሔር ክስማዕ ወትሩ ከይደኸምና ክንጽሊ ይግበአና። ገብሬል መልአኽ ንዘካሪያስ ብምላድ ናይ ዮሃንስ ክሕጎስ ምኻኑ ፫ ምኽኒያታት ይህቦ ፦ አብ ቅድሚ እግዚአብሔር ዓቢ ክኸዊን – ንብዙሓት ናብ እግዚአብሔር ክመርሖም – ምሉእ ሕይወቱ ኩሉ እቲ ዝገብሮ ነቲ ኪመጽእ ዘለዎ መሲሕ መገዲ ከዳሉ ምኻኑ …. እግዚአብሔር ጎይታ ሠራዊት “ እንሆ” አነ ልኡኸይ እልእኽ አለኹ፥ ንሱ ቐቅድመይ መገዲ ኺጸርግ እዩ። ዝብል ትንቢት ሚልክያስ ከኣ ኣብዚ ኽፍጸም ንረኽቦ። ። ምል.3:1 እቲ ካብ ዘካሪያስን ኤልሳቤጥ ዝውለድ ሕጻን እምበአር ምሉእ ሕይወቱ ንእግዚአብሔርን ተልእኾኡን ዝተወፈየ ነቢይ ክኸዊን ከምዘለዎ ብገብሬል መልአኽ ተገልጸ። እግዚአብሔር ክጽውዕ ኸሎ ዕላማ አለዎ። ሎሚ ነዚ ቃል አምላኽ ክነስተንትን ከለና እግዚአብሔርውን አብ ነፍሲ ወከፍና መደብን ተልእኾን ከምዘለዎ – ክንአምን አሚና አብቲ ዝተዋህበና ጸዋዕታን ተልእኾን ክንጽመድ ንዕደም። ንሱ ንእግዚአብሔር ብቑዕ ሕዝቢ ምእንቲ ኼዳሉ፥ ልቢ አቦታት ናብ ውሉድ፥ ንዘይእዙዛት ድማ ናብ ናብ ትበብ ጻድቃን ምእንቲ ኪመልስ፥ ብናይ ኤልያስ መንፈስን ኃይሊን ቀቅድሚ ጎይታ ኪኸይድ እዩ።” ዘካሪያስ በዚ ቃላት ናይ ገብሬል መልአኽ ወይ ብስራት ይጠራጠር አይአምንን፡ “ አነ ሸምጊለ ኢየ፥ ሰበይተይ ከአ መዋዕላ ኃሊፉ እዩ እሞ፥ ነዚ ነገር እዚ ብምንታይ ክፈልጦ እየ፧” እናበለ ክሓትት ንርእዮ።
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን አብ ፍቅዲ ሓሙሽተ አቀዲምና ከምዝሰማዕናዮ ዘካርያስን ኤልሳቤጥን “ አብ ቅድሚ አምላኽ ብኹሉ ትእዛዝ እግዚአብሔር ሕግታቱን ብዘይ ጉድለት ዚመላለሱ ጻድቃን ነበሩ” እናበለ ይገልጾም። ትእዛዝ እግዚአብሔርን ሕግታቱን ብምሕላው ጻድቃን ተባሂሎም። ሓደ መንእሰይ ንመድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ መምህር ንመንግስተ ሰማይ ክወርስ እንታይ ክገቢር አለኒ ሚስ በሎ “ ትእዛዛቱ ሓሉ “ እናበለ ይምልሰሉ። ስለዚ ንሕናውን ነቲ እግዚአብሔር ዘዳለወልና መንግሥተ አምላኽ ንኽንወርስ – አብ ቅድሚ አምላኽ ጻድቃናት ተባሂልና ንኽንጽዋዕ አብ ትእዛዛቱን ሕግታቱን እሙናት ኮይና ክንርከብ የድሊ። ጽድቂ ኣምላኽ ብእምነት ኢዩ ዝርከብ ። እምነት ከአ ነቲ ብኣምላኽ ዝዋሃበካ ጸጋ ተቀቢልካ ምኽአል ኢዩ። ጸጋ አምላኽ ንኽትቅበል ከአ እምነት የድሊ። እምነት ወዲ ሰብ ከአ ነቲ ጸዋዕታ ኣምላኽ እንህቦ መልሲ ኢዩ። ነቲ ኣምላኽ ንሰብ ብነጻ ክዕድሎ ዝደሊ ህያባት ተቐቢልካ ምኻል ወይ ክፉት ምኻን ማለት ኢዩ። አብዚ ዘካሪያስ ጎዶሎ ኮይኑ ይርከብ። እቲ መልኣኽ ጊና መሊሱ “አነ አብ ቅድሚ አምላኽ ቆይመ ዘገልግል ገብሪኤል እየ። ናባኻ ዝተለአኽኩ ድማ ነዚ ነገራት እዚ ክዛረበካን ከበሥረካን እዩ” እናበለ ተልእኽኦ እንታይ ምኻኑ ይገልጸሉ። እግዚኣብሔር ኣምላኽና ሎሚውን ኣብ ሕይወትና መደቡን ተልእኽኡን ብቤተክርስቲያኑ ብሓዋሪያቱን ካብ ምዝራብን ምጽዋዕን ኣይቃረጸን፡ ነቲ መደብን ተል እኾን ወይ ጸዋ ዕታን ተቀቢልና ክንክእል እግዚኣብሔር ኣምላኽና ብኣማልድነት እኖና ቅድስቲ ማሪያም ይሓግዘና። ኣሜን!
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………: :
ኣባ ሓጎስ ተስፋጋቢር


text:
ኣስተንትኖ ቃል ኣምላኽ መጋቢት – 16.2018
ዮሓ.7:1-2:10,25-30
ድኅሪዚ ኢየሱስ፥ አብ ምድሪ ይሁዳ ዚነብሩ አይሁድ ኪቐትልዎ ይደልዩ ስለ ዝነበሩ፥ አብ ምድሪ ይሁዳ ኪዘውር አይፈትወን፤ እንተኮነ አብ ገሊላ ይዘውር ነበረ። እቲ ናይ አይሁድ በዓል ዳስ ከአ ቐሪቡ ነበረ። እቶ አኅዋቱ ናብቲ በዓል ምስ ደየቡ፥ ንሱ ኸአ ብግሁድ ዘይኮነ ብኅቡእ ደየበ። ገለ ኻብ ሰብ ኢየሩሳሌም ድማ “ እቲ ኺቐትልዎ ዚደልዩስ እዚዶ አይኮነን፧ እንሆ ንሱ ብግህዶ ይዛረብ አሎ፥ ንሳቶምውን ገለ አይበልዎን፥ እዞም መካንንቲ ዶኾን ንሱ ክርስቶስ ከም ዝኾነ ብሓቂ ፈሊጦም ኮይኖም፧ ግናኸ እዚ ካበይ ከም ዝኾነ ንፈልጦ ኢና። ክርስቶስ ኪመጽእ ከሎ ግና ካበይ ከም ዝኾነ ዚፈልጦ ሓደ እካ የልቦን” በሉ። ኢየሱስ ከአ አብ ቤት መቕደስ ኪምህር ከሎ ዓው ኢሉ “ ንዓይ ትፈልጡኒ፥ ካበይ ምኻነይውን ትፈልጡ ኢኹም። አነ ብርእሰይ አይመጻእኩን፥ እቲ ዝለአኸኒ ግና ሓቀኛ እዩ፥ ንእኡ ንስኻትኩም አይትፈልጥዎን ኢኹም። አነ ግና ኻብኡ እየ፥ ንሱ ስለ ዝለአኸኒ ኸአ እፈልጦ እየ” በለ። ስለዚ ኺኅዝዎ ደለዩ፥ ጊዜኡ ስለ ዘይበጽሐ ግና ኢዱ ዘል ዓለሉ ሓድ እካ አይነበረን።


text:
Die Berliner unabhängige Beschwerdestelle
ናብ website ናይ ነጻ ማአከል ጥርዓን በርሊን አንቛዕ ብደሓን መጻአኩም።
ዕላማ ናይዚ ፕሮጀክት አዚ፣ ምምሕያሽ መነባብሮ ናይ ኣብ ናይ ሓባር መንበሪ ዝነብሩ ስደተኛታት አዩ።
ን ስደተኛታት ንምሕጋዝን ንምብርታዕን፣ ጥርዓንኩም ድማ ብቛንቛኹም ብምምዝጋብን ናብ Landesamt für Flüchtlingsangelegenheiten ብምምሕላፍን፣ ብዙሓት ሰባት ንኽሕግዝኹም ቅሩባት አዮም። ንመጻኢ ኣብቲ ማአከል ጥርዓንን ኣብ መንበሪ ቦታታትን፣ ናይ ስራሕ ወይ ዝርርብ ሰዓታት ክህሉ አዩ።
ነጻ ማአከል ጥርዓን በርሊን Berliner unabhängige Beschwerdestelle ከመይ ከም ዝሰርሕ ከምኡ እውን ኣብ ኣየኖት ጕዳያት ናባና ከተመልክቱ ከም ትክእሉ ኣብ ናይ ዝሪርብ (podcast) ኣሕጽር ኣብልና ገሊጽናልኩም ስለዘለና ብድምጽ ክትሰምዕዎ ትኽእሉ ኢኹም :
አዞም ዝስዕቡ ሰባት ናባና ክውከሱ ይኸአሉ:
- ኩሎም ኣብ ግዝያዊ መንበሪ ኮነ ኣብ ናይ ሓባር መንበሪ ብመምርሒ ናይ Landesamtes für Flüchtlingsangelegenheiten (LAF) ዝነብሩ ስደተኛታት (ናይ መንበሪ ፍቃድ ይኹን ወይ ዝረኽብዎ ሓገዝ ብዘየገድስ / ካብ ሓላፍነት ናይ LAF ወጻኢ ዋላ አንተ ኮኑ ናይ ምምዳብ ምኽሪ ንህብ።
- ናይ LAF ሓገዝ ዝረኽቡ ሰባት (መንበሪ ቦታ ብዘየገድስ)።
- ሰራሕተኛታት ናይ ኣማሓደርቲ መንበሪ ቦታታትን ከምኡ ውን ናይ ጸጥታ ትካላትን።
- ወለንተኛታት ተሓጋገዝቲ።
- ጎረባብቲ ናይ ሓባር መንበሪ ጥርዓኖም ብዛዕባ ጉዳያት መንበሪ ምስዝኸውን (ቅቡላት ዘይኮኑ ጥርዓናት ንኣብነት: መሰረት ፖለቲካዊ ዉሳነ ዘለዎም፣ ምውሳን ቦታታት፣ ሕቶታት ናይ ስደተኛታት ምቕባል ብ ፈደራልን ብክፍሊ ሃገርን ደረጃ፣ ዓይነትን ደረጃን ሓገዛትን ካልአ ተመሳሳሊ ጉዳያትን ዝምልከት)።
- ስደተኛታት መሰል ጥርዓኖም ኣብ ክሊ ናይ ካልኦት መንግስታዊ ትካላት ብ ደረጃ ፈደራልን ክፍለ ሃገርን ምስ ዝኸውን፣ ምኽሪ ንልግስ።
- ንመጻኢ ኣብ ዝግበር pilot projekt አዞም ዝስዕቡ ጥርዓናት ከቕርቡ ይኽአሉ፣ ነበርቲ ናይ „Gesamtstädtischen Steuerung der Unterbringung von Wohnungslosen“ (GStU) ዝተባህለ ናይ ሓባር መንበሪ፣ ከምኡ ውን ጎረባብቲ።
ብonline ወይ ብተሌፎን ክትውከሱና ትኽእሉ ኢኹም። ወይ ድማ ኣብ እዋን ሰዓታት ስራሕ ኣብ Donaustraße ዝርከብ ማእከል ጥርዓን ክትውከሱና ትኽእሉ።
ብወገንና ድማ ናብ ብ Landesamtes für Flüchtlingsangelegenheiten (LAF) ዝመሓደር ናይ ሓባር መንበሪታት ክንመጽእ ኢና።
በዘን ዝስዕባ ቛንቛታት ኣብ ቤት ጽሕፈትና ኣብ ሰዓታት ስራሕ ኣገልግሎት ንህብ: ዓረብ, ፋርሲ, ዳሪ, አንግሊዝኛ, ቛንቛ ሩስያ, ፈረንሳይኛ, ቋንቋ ቭየትናም, ትግርኛ, ኩርዲ, ጀርመን። ብ ናይ ጸማማት ቛንቛን ናይ ካልኦትን ውን ኣገልግሎት ክንህብ ንኽእል ኢና። ኩሎም ክፍልታትና ድማ ዋላ ን ምንቅስቓስ ስንኩላን ምቹኣት እዮም።
ኩሉ ዝርርብ ብምስጢርን ኣስማት ከይተጠቕሰን ይካየድ።
እዚ ሓገዝ ብናጻ ማለት ብዘይ ክፍሊት እዩ ዝካየድ።
መወከሲ ጥርዓናት
መወከሲ ተሌፎን
ካብ ሰኑይ ክሳብ ዓርቢ ካብ 09:00 – 17:00 ክትረኽቡና ትኽአሉ።
ጀርመን:
ኵሎም ሰራሕተኛታት ማአከል ጥርዓን በርሊን
ኣድራሻ ናይ ነጻ ማአከል ጥርዓን በርሊን
ናይ ስራሕ ሰዓታትና ካብ ሰኑይ ክሳዕ ዓርቢ ካብ 9:00-17:00 እዩ።
Berliner unabhängige Beschwerdestelle
Donaustraße 78
12043 Berlin
ተሌፎን +49 30 816901 – 2570
ሓፈሻዊ መወከሲ: info@bubs.berlin
ሓፈሻዊ መወከሲ ናይ ጥርዓን: beschwerde@bubs.berlin
መጓዓዝያ: U-Bhf Karl-Marx-Straße ወይ ብ ኣውቶቡስ Geygerstraße (M41 ካብ Hermannplatz)


text:
ኣብ ዛምቢያ ይካየድ ኣብዘሎ ሃገራውን ፕሬዝዳንታውን ምርጫ ውፅኢቱ ዝተቐራረበ ከምዝኸውን ትፅቢት ይግበር።እቲ ውድድር ኣብ መንጎ ኣብ ስልጣን ዝርከቡ ሩፒያ ባንዳን ብማይክል ሳታ ዝምራሕ ቀንዲ ተቓዋሚ ፓትሪዮቲክ ፍሮንትን እዩ ዝካየድ ዘሎ።ገለ ናይ ዘይምርግጋእ ኣጋጣሚታትን ናይ ናውቲ ሽግራትን እንተነበሩ’ውን ብድምር እንትርአ እቲ ምሃብ ድምፂ ብፅቡቕ ተኻይዱ ኣሎ ተባሂሉ’ሎ።
መብዛሒቲኦም ተዓዘብቲ ውፅኢት እቲ ምርጫ ተቐራራቢ ከምዝኸውንን ምስቲ ናይ ዝሓለፈ 2008 ኣ/ፈ ፕሬዝዳንታዊ ምርጫ እንትነፃፀር ድማ ቀንዲ ኣፈላላይ ናብ ሓደ ሚሊዮን ዝፅግዑ መንእሰያት ሓደስቲ ኣድመፅቲ ምህላዎም እዩ ይብሉ።
ፖል ዋንሳ ኣብ ዋና ከተማ ሉሳካ ዝነብር ኣብ ስራሕ ህንፃ ዝተዋፈረ ወዲ 44 ዓመት እዩ።ንሱ ንቪኦኤ ኣብ ዝሃቦ መግለፂ መናእሰይ ኣድመፅቲ ብበዝሒ ከምዝወፁን ንተቓዋሚ ፓርቲ ከምዝድግፉን ይዛረብ።
ንሱ ብምቕፃል መብዛሕቲኦም ሎሚ ዘድመፁ ኣብ 20ታት ዝርከቡ መናእሰይ እዮም ምስ በለ ብምስዓብ ‘’እዞም መናእሰይ ምንቅስቓስ ንበዝሃ ዴሞክራሲ ዝተብሃለ ፓርቲ ኣብ 1991 ስልጣን ክሕዝ እንተሎ ዝተወለዱ እዮም።ኣነ ከምዝርድአኒ እቲ ተቓዋሚ ፓርቲ እዞም መናእሰያት ክሪኡዎ ዝደልዩ ብዛዕባ ለውጢ እዩ ዝሰብኽ ዘሎ።’’ይብል።
መብዛሕቲኦም መናእሰይ ኣድመፅቲ ስራሕ የብሎምን።ዋንሳ ከምዝበሎ ናይቲ ቀንዲ ተቓዋሚ ፓርቲ ሕፁይ ዝኾኑ ማይክል ሳታ ነዚ መዝሚዘምዎ ኣለው።
እቲ ፓትሪዮቲክ ፍሮንት ብዝብል ሽም ዝፅዋዕ ተቓዋሚ ፓርቲ ንድኻታት ዝረብሑ ካልኦት ብርክት ዝበሉ ስጉምትታት ከምዝወስድ እውን መፅብዓ ኣትዩ ኣሎ።60 ሚእታዊ ህዝቢ ዛምቢያ ኣብ ማዕልቲ ካብ ክልተ ዶላር ብዝወሓደ ኣታዊ ይናበር።
ኣብ ስልጣን ዝነበሩ ፕሬዝዳንት ምስ ሞቱ ኣብ 2008 ኣ/ፈ ኣብዝተኻየደ ፕሬዝዳንታዊ ምርጫ ሕዚ ኣብስልጣን ዘለው ሩፒያ ባንዳ ንመነሓንሕቶም ንማይክል ሳታ ብ35 ሽሕ ድምፂ ብልጫ ስዒሮምዎም።
ኣብ ዛምቢያ ምድማፅ ካብ ክልተ ክሳብ ሰለስተ ማዕልታት ይወስድ።


text:
ሓደ መራሒ ናይ ሓደ ሃገር ባዛዕባ ኣካይዳ ምሕደራ ህዝብን ቁጠባዊ ፖሊስን ዝመልከት ንህዝቡ ከፍልጥ ግቡእ ኢዩ። ሓደ ካብቲ ኣገባብ መግለጺ ድማ ብቓለ-መሕተት ኣቢልካ ናብ ህዝቢ ዝፍኖ ሓበረታ ይኸውን። ብፍላይ ኣብ ሓደ ዲሞክራስያዊ ስርዓት፡ ብነጻ ናይ መራኸቢ ማዕከናት(መዲያ) ካብቲ ህዝቢ ዝምንጩ ሓሳባትን ርኢቶታትን፡ ኣዋህሊሎም ነቲ መራሒ ይሓትዎ። ህዝብ’ውን ብግልጺ ይከታተል። በዚ ኣገባብ’ዚ ህዝቢ ነቲ ብሓላፍነት ዝመረጾ መንግስቲ ግሉጽነትን ተሓታትነትን ይቆጻጸሮ። በንጻሩ ኣብ ሓደ ዲክታተራዊ ስርዓት ድማ እቲ መራኸቢ ማዕከናት ናይቲ ኣብ ስልጣን ዘሎ ስርዓት መሳርሒ ይኸውን። እዚ ድማ ናይ ሓሶት ወረ ፈነዋ፡ ንስልጣኑ ዘናውሕ ፕሮፖጋንዳን ንህዝቢ ምትላል ወዘተ ኣገልግሎት ይውዕል።
ኢሳያስ ኣብዘን ዝሓለፋ ክልተ ኣዋርሕ ብዝተፈላለዩ ናይ መራኸቢ ማዕከናት፡ በርከት ዝበሉ ቃለ-መሕተታት ጌሩ። ብብዝሑን ብዓይነቱን እውን ቀዳማይ ቦታ ከይሓዘ ኣይተረፈን፡ እብል ብወገነይ። እቲ ብዝሒ በርከት ዝበለ ነይሩ። ብዓይነቱ ድማ ካብ ሓደ መራሒ ሃገር ዘይትጽበዮ፡ ንኽትሰምዖ ዘሕፍር ምዃኑ ኢዩ። ቅድሚ ናብቲ ዓላማን ትሕዝቶን ቃለ-መሕተት ምእታወይ ግን፡ እቲ ኣቶ ኢሳያስ ብኽልሰሓሳብ መልክዕ ዝተዋራዘየሉ ቃለ-መሕተት ምሰቲ ግብራዊ ትሕዝቶ ስርዓት ህግደፍ ምንጽጻር የድሊ ይመስለኒ። እወ! ልክዕ ኢዩ፡ ብዛዕባ ስርዓት ህግደፍ ብዙሕ ኢዩ ተጻሒፉን ተዘሪቡን። ንኽዳጋገም’ውን ደስ ኣይብልን ይኸውን። ይኹን’ምበር እቲ ሽግር ከምዘለዎ ስለ ዝደጋገም ንምግላጹ’ውን ክድገም ናይ ግድን ይኸውን።
እዛ ሎሚ ኢሳያስ ዝዋራዘየላ ኤርትራ፡ ህዝባ ን30 ዓመታት ንናጽነቱን ሓርነቱን መሰሉን፡ ብዙሕ ዋጋ ዝኸፈለላ ኢያ። ውጺኢቱ ድማ ኣብ ክንዲ ዲሞክራሲ ናይ ብዙሓት ብብዙሓት፡ ሓደ ዲክታተራዊ ስርዓት ዝነገሰላ፡ እሞ ከኣ እቲ ሓደ ስርዓት(ሰለፊ) ሓደ ውልቀ-መራሒ ዘሕምቖ ምዃኑ ኢዩ። እዛ ኤርትራ ናይ ሎሚ ን18 ዓመታት ዝኣክል ኣብ ክንዲ ብሕጊ ብሕገልባ እትግዛእ፡ ናይ ምጽሓፍን ምዝራብን ምእካብን ናይ ሃይማኖት እምነትን መሰላት ዘይብላ ሃገር ኢያ። እዛ ሎሚ ኢሳያስ ዝገዝኣ ዘሎ ኤርትራ ካብ ኵናት ዝተረፉ ደቃ ብሰላም ክመሃሩላን ክነብሩላን ዘይኽእሉ፡ መብዛሕትኦም ዕድል እንተረኺቦም፡ ናብ ስደት ዘምሩሑላ፡ ገለ ካብኦም’ውን ኣብ ዶባት ዝርሸኑላ፡ ዝተረፉ ድማ ኣብ ፍቖዶ ምድረበዳን ባሕርን ወዲቖም ዝተርፉላ ሃገር ኢያ። እዛ ናይ ሎሚ ኤርትራ በሻሓት ዝቑጸሩ ህዝባ ብዘይ ፍርዲ ኣብ ፍቖዶ ኣብያተ-ማእሰርቲ ዝሳቐዩላ፡ ዝጥዉሮም ዝሳኣኑ ሽማግለታት ናብ ጎረባብቲ ሃገራት ዝስደዱላ ኢያ። እዛ ኢሳያስ ዝቋናጀወላ ዘሎ ኤርትራ መብዛሕትኡ ህዝቢ ረዲአት ተኸልኪሉ ብጥሜት ዝሳቐየላ ኢያ። አወ! ኢሳያስ እምበኣር ነዚ ስርዓት’ዚ ሒዙ ኢዩ ኣብ ዝተፈላለዩ ቃለ-መሕተታት ከም ትሕዝቶ ዘለዎ ዓቢ መራሒ መሲሉ ዓጀው-ጀው ዝብል ዘሎ። ብርግጽ ሎምስ ንሕና ተቃወምቲ ጥራይ ዘይኰናስ እቶም ልብም ዝበሉ ደገፍቱ’ውን ከይተረፉ ኣግሂዶም ነዚ ዓጀው-ጀዉ ዝቃወምዎ ዘለው። እሞ ንመን ከእምን ኢዩ ድኣ እዚ ኹሉ ዓጀው-ጀው? ነዚ ሕቶ’ዚ ገዲፈ ካሊእ ሕቶ ከቐድም እፈቱ።
መንቀሊ(ምኽንያት) ናይዚ ቃለ_መሕተት’ዚ እንታይ ኢዩ? ከም ሪኢይቶይ ክልተ ምኽንያት ኣለዎ።
ሀ) ኩላትና ከም እንፈልጦ፡ ፖለቲካ ኢሳያስ ኣብ ቅንእን ህልኽን ዝተመርኰሰ ኢዩ። ኢሳያስ ኣይኰነን ብፖለቲካ ዝዋዳደሮስ፡ ሓደ ደራፊ ኣብ ኣካባቢኡ ሽሙ ምስ ዝገንን ከማን ከይደቀሰ ዝሓድር ሰብ ኢዩ። እዚ ንኢሳያስ ብቐረባ ዝፈልጥዎ ናይ ዓይኒ ምስክር ኢዮም። ስለዚ ኣብቲ ዝሓለፈ ናይ 20G ኣኼባ፡ ቀዳማይ ሚኒሰተር መለስ ዘያናዊ ንምልእቲ ኣፍሪቃ ወኪሉ ናብ ለንደን ዝመጸሉ ግዜ ብዝተፈልጡ መራኸቢ ማዕከናት ቃለ-መሕተት ጌሩ ነይሩ። ኢሳያስ ካብዚ ግዜ’ዚ ንደሓር ከይደቀሰ ብምሕዳር በርከት ዝበሉ ዝጠቕሙን ዘይጠቕሙን ጋዜጠኛታት ሃሰስ እናበልካ ብምዕዳም፡ ከምቲ ኣሰና ዝበሎ ገለውን ገንዘብ ብምኽፋል ብዙሕ ዓጀው-ጀው ክብል ጀሚሩ።
ለ) ስርዓት ህግደፍ ካብ ዓለም ተነጺሉ ስለ ዘሎ ማንም ሰብ ዘይስሕቶ ኢዩ። ስለዚ ካብ ዓቕሊ ጽበት ዝተላዕለ፡ ሕብረተሰብ-ዓለም ኣድህቦ እንተ ገበረሉ ኢዩ።
በዚ ኰይኑ በቲ ግን እቲ ውጽኢት ቃለ-መሕተት ናይ ኢሳያስ ትዕዝብቲ ተዘይኮይኑ ዋላ ሓንቲ ፋይዳ ክህልዎ ኣይክእልን። ርግጸኛ ኢየ ኣይኰነን ናይ ርሑቚ ሰማዕትስ እቶም ብቐረባ ደገፍቲ ስርዓት ህገደፍ’ውን በቲ መልሱ ዕግበት ከም ዘይብሎም። ከይዱ ከይዱ ግን ስርዓት ህግደፍ ብፍላይ ድማ ኣቶ ኢሳያስ እቲ ስጊንጥራዊ ጠባያቱ ናብ ህዝቢ ዓለም ምቅላዕ ጥራይ ኢዩ።
ናብቲ ዝርዝር ቃለ-መሕተት ከኣቱ ኣይደለን። ብሓፈሽኡ ግን ዘሕፍር ኢዩ። ብፍላይ ከኣ ነቲ ሽወደናዊ ጋዜጠኛ ዝሃቦ መልሲ መስሓቕ ትታተሮ ኢዩ ነይሩ። ኢሳያስ እቲ ኣብ ዓለም ተወዳዳሪ ዘይብሉ ዲክታተራዊ ስርዓቱ ከንሱ፡ “ ካብ ናይ ሽወደን ይበልጽ” ክበሎ ዘስደምም ኢዩ። የዝከረኒ ኣብ ናይ መጀመርያ ሰብዓታት ሓንቲ ኢጣልያዊት ጋዜጠኛ፡ ንሃጸይ ሃይለ ስላሴ “ ጃንሆይ ዝሓሸ ስርዓት ኢዩ እትብልዎ ኣየናይ ኢዩ?” ኢላ ምስ ሓተተቶም።
ጃንሆየ ድማ ከይተጣራጠሩ “ከሁሉ የተሻለው የኛ ነው።” በሉዋ።
እታ ጋዜጠኛ እትጽበዮ ዝነበረት መልሲ ወይ ሕበረ-ሰብኣዊነት ወይ ምዕራቢ ዲሞክራሲ ኢዩ ነይሩ። ልክዕ ሕጂ ድማ ኣብ ሃገርና ዘሎ ንጉስ ድሕሪ ኣስታት 35 ዓመት ኣብ መበል 21 ክፈለ ዘመን እዚ መልሲ’ዚ ሂቡና። በዚ ምኽንያት’ዚ ኢየ ድማ ንጉስ ኢሳያስ ዝበልኩዎ። ብርግጽ ድማ ንጉሰ ኢዩ። ብዘይ ገለ ሕጊ ወይ ምርጫ ን18 ዓመታት ነጊሱ። ንድሕሪ ሕጂ’ውን ምርጫ ኣየድልን ኢዩ ይብል። ብዕሊ ኣኽሊል ዘይደፍአ ንጉስ!!
ቀጺሉ እቲ ጋዜኛ “ ዲክታተር ይብሉኻ?” ኢሉ ምስ ሓተቶ። ኢየ ወይ ኣይኮንኩን ኣብ ክንዲ ዝብል “ ንሱዑዲ ዓረቢያ ወይ ንጆርዳን ወይ ከኣ ንክወት ከምኡ ዘይትብሉወን” ይብል። ርግጸኛ ኢየ እቲ ጋዜጠኛ ብልቡ “ እንታይ ፍልልይ ኣሎካ ካብኦም፡ ብወግዒ ንጉስ ተባሂልካ ዘይምጽዋዕኻ ጥራይ ኢዩ ፍልልዩ” ዝበሎ ኮይኑ ይስማዓኒ። ከም ሪኢይቶይ እኳ ካብ ስርዓት ኢሳያስ ንግስነት ስዑድን ጆርዳን ወይ ማረኮ ይሓይሽ። ህዝቦም ካማን ብሰላም ኣድሪሮም ይሓድሩ። ንሱ ግን ህርኩት ዝነበረ ህዝብና ኣብ ምልማን ደረጃ ኣብጺሕዎ።
ንጉሰ ኢሳያስ “ ኣብ ዝበዝሐ ህዝቢ (majority) ዝጥቀመሉ ቁጠባ ከይመስረትካ ምርጫ ወይ ዲሞክራሲ ኣየድልን” ይብል። ኣነ ኳ እቲ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ቁጠባዊ ኣገባብ ትርጉሙ ኣይርድኣንን። ሕበረተሰብኣውነት? ርእሰማልነት? ሕውስዋስ? ወይ ከኣ ሓዱሽ ክልሰ-ሓሳብ ኢሳያሲዝም? ብዝኾነ እቲ ዘሎ ኣገባብ ቁጠባ ድላዩ ይበሎ፡ እቲ ሕቶ ግን ስጋብ ማኣስ’ዩ ህዝቢ ኤርትራ ነዚ ስርዓት’ዚ ጸይርዎ ክኸይድ? ኢሳያስ “ ብኣፉ ናይ መብዛሕትኡ ቁጠባ ክምስርት” ይብል ። እቲ ክውንነት ግን ናይ መብዛሕትኡ ድኽነት ተጋሂዱ ኣሎ።
ኣቐድም ኣቢለ ከም ዝገለጽኩዎ፡ ሕማም ኢሳያስ ቅንእን ህልኽን ኢዩ። መሰረታዊ ፖለቲክኡ ዝብገስ ካብዚ ኢዩ። ንሓደ ለውጢ ዝንቀሳቐስ ወይ ዝሓስብ ጉጅለ ወይድማ ውልቀሰብ ምስ ዝህሉ ቀልጢፉ ምስ ጸላኢኡ የተኣሳስሮ። ወያኔ ይብሎ።ንኣፍሪቃ ሕበረት’ውን በቲ ዝደልዮ መንገዲ እንተዘይ ከይዱ ይኹንኖ። ኣባልነቱ’ውን ይስሕብ። ከምኡ’ውን ምስ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ይጋራጮ። ቀጺሉ’ውን ምስ ሕቡራት መንግስታት ኣሜኢሪካ ኣብዘይ ዓቕሙ ን24 ሰዓታት ክጻረፍ ይውዕል። ደቡብ ኣፈሪቃን ናጀርያን ሃገራት ሕብረት ኤውረጳ እውን ኮራኩር ኣሜሪካ ተባሂለን። “ኩለን ተጋግየን” ንሱ ጥራይ ዘይጋገ። እዚ ናይ ጥዕና ኣይኮነን። ኣታ ኣማኸርቲ’ዶ የብሉን’ዩ? ለባም ሰብዶ’የሎን’ዩ ኣብ ሃገርና? ስጋብ መኣስና ህዝቢ እናበረሰ ስቕ ኢልና እንርኢ?
እቲ ዘገርም ኢሳያስ ሲኣይአ(CIA) ክብል ትንፋሱ ወጺኡ። ኣነ ከም ዝመስለኒ ኢሳያስ ሲኣይአ ዝብል ቃል ከም ጸርፊ ኢዩ ዝወስዶ ። ናይ ሓደ ሃገር ኢንተሊጀንስ ትካል ምዃኑ ይረስዖ’ሎ ። ልክዕ ከምቲ ናቱ “ ሃገራዊ ድሕነት” ህዝቢ ከጥፉ ተዘይ ኮኑ ሃገር ከድሕኑ ድኣ ኣረአናን’ምበር። ኢሳያስ ዝጸልኦ ኩሉ ሲኣይአ ኮይኑ። ዋላ ኣትርር ኣቢሉ ዝሓተቶ ጋዜጠኛ ከይተረፈ ብዓይኒ ኢሳያስ ሲኣይአ ኢዩ። ንምዃኑ ኢሳያስ አውን ንባዕሉ ብሰብዓታት ኣባል ሲኣይአ ነይሩ ይብሉዎ። ኣነውን ይገድፍ’ዩ ኣይብሎን። ንጥቕሙ ዝተፈጥረ ሰብ ስለ ዝኾነ።
ኢሳያስ ብዛዕባ ናብራ ህዝቢ ኤርትራ ምስ ተሓተ “ ኣብ ዝሓጸረ ግዜ ዓይነታዊ ሂወት (quality of life) ኣብ ሕበረተሰብ ኤርትራ ከተግብር ኢየ” ይብል። መኣስ? ንዓመታ ክብላ ሞታ ከም ዝበሃል “ናይ ዓይነታዊ ለውጥስ” ይትረፍ ሎሚ ህዝቢ ኤርትራ ንዕለት መግቡ እትኸውን ቅጫ ወይ ባኒ ሲኢኑ፤ ብጥሜት ይሰሓግ ኣሎ። ሕጻናት ቆልዑ ኣብ ጽርጊያ ንቑራስ ባኒ ምልማን ልሙድ ኮይኑ’ሎ። ጠወርቲ ዝሳኣኑ ኣቦታትን ኣዳታትን እውን ኣብ ጽርጊያታት ሕብእ ኢልካ ምልማን ልሙድ ኮይኑ ኣሎ። በቲ ሓደ ወገን ከኣ ስኡን ህዝብና እተን ውሑዳት ናይ ዓመት ፍርያት እኽሉ ስርዓት ህግደፍ ብሓይሊ መንዚዑ ይወስደን። እዚ ኢዩ ምልክት “ዓይነታዊ ሂወት” ናይ ጨካን ንጉስ ኢሳያስ።
ካሊእ ኢሳያስ ኣብቲ ብኢትዮጵያዊ ህዝባዊ ሓርበኛ ግንባር(EPPF) ዝበሃል ብኢሳያስ ተፈጢሩ ብኢሳያስ ዝደገፍ ኣብ ኣስመራ ዝመደበሩ ናይ ኢትዮጵያ ተቓዋሚ ውድብ፡ ዝሃቦ ቃለ-መሕተት እውን ሰሚዐዮ። ኣብዚ’ውን ከምቲ ናይ ካልኦት ብሓፈሽኡ ሓደ ዓይነት ኣጀው-ጀው ኢዩ ነይሩ። ይኹን’ምበር ሓንቲ ዘገረመትኒ ነጥቢ ክይጠቐስኩ ክሓልፍ ኣይደልን። ኢሳያስ ብዛዕባ እቲ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ኣብ ሳን ሆሰ (ካሊፎርንያ)፡ ብፕሮፈሶር ተስፋጽዮን መደሃኔን ፕሮፈሶር ዳኔል ኪንደን ዝቐረበ ናይ ኢትዮጵያን ኤርትራን ኮንፈደረሽን ዝተገብረ መደረ ከመይ ከም ዝሪኦ ተሓቲቱ ክምልስ ”ኣብ መንጎ ኢትዮጵያውያንን ኤርትራውያንን ዝግበር ዘተ ይድግፎ ኢየ። ሎሚ ዘይኮነስ ቅድም ኢሉ ክጅመር ነይሩዎ።” ይብል። ኢሳያስ መኣስ መዓልቲ ዘተ (ምይይጥ) ደጊፉ ይፈልጥ? ኢትዮጵያ ኣብ ምሕንጻጽ ዶብ ምይይጥ (dialogue) ይታሓወሶ ክትብል ድኣ ሕራይ ዘይብል። ዘተ ብመንግስታዊ ደረጃ ‘ዶ ኣይቐልልን ካብ ብህዝባዊ ደረጃ? ኢሳያስ ኩሉ ግዜ እቲ ዝህቦ መልሲ ተመሊሱ ንዓኡ ዝወቅዕ፡ ነንሕድሕዱ ዝጋራጮ ኢዩ። እቲ ኣዝዩ ዘገርም ድማ፡ ፕሮፈሶር ትሰፋጽዮን ብዛዕባ ናይ ኤርትራን ኢትዮጵያን ኮንፈደረሽን መዲሩ ምስ ተመልሰ፡ ደገፍቲ ስርዓት ህግደፍ ኣብቲ ድምጺ ኣሜሪካ ናይ ትግርኛ መደብ፡ ከም ኣኽላባት ኢዮም ኣንጻሩ ውሕ-ውሕ ዝበሉ። አሞ ሎሚ ድኣ እቲ ንጉሶም ምስ ደገፎ እንታይ ይብሉ ይኾኑ?
ኣብ መደምደምታ ብወገነይ ክበሎ ዝደሊ፡ እዚ ሰብኣይ ናይ ኣእመሮ ጥዕና ዘለዎ ኣይ መስለንን። በዚ ኰይኑ በቲ እቲ መፍትሒ ናይ ቃልሲ ጉዳይ ኢዩ። ህዝቢ ኤርትራ ኩሉ ገዲፉ ሓቢሩ ንህላዌኡ ክቃለስ ኣለዎ። ተቓወምቲ ውድባትን ሰልፍታትን፡ ኣስላማይ ክስታናይ፡ሰሜን ደቡብ፡ ምብራቕ ምዕራብ፡ ከይበሉ ተጠርኒፎም፡ ኣብ ነንሕድ-ሕዶም ዘሎ ዘይምትእምማን ኣወጊዶም፡ነዚ ህዝቢ ካብ’ዚ ስርዓት’ዚ ክገላግልዎ አለዎም። ሃገር ነይሩኒ፡ ህዝቢ ነይሩኒ ትርጉም የብሉን። እቲ ኩነታት ህዝብና ግዜ ዝህብ ኣይኰነን።
ሪኢቶ፡ fitiwi@planet.nl