text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ ጥሪ – 15.2018
- ጸሎት
ኦ! እግዚአብሔር አምላኸይ ስለ ዝፈጠረካኒ፤
ናብ ክርስትና ስለ ዝጸዋ ዕካኒ፤
ብብዓይነቱ ግሁድን ሥውሩን ረዴትካ ስለዝሃብካኒ፤
በዛ ለይቲ’ዚአ ሓሊኻ፤
ክሳብ እዛ እዋን እዚአ ስለ ዘብጻሕካኒ አመስግነካ አለኹ።
ማር.2:18-22
ደቂ መዛሙርቲ ዮሓንስን ፈሪሳውያንን ይጾሙ ነበሩ። ገለ ሰባት መጺ ኦም ከአ ንኢየሱስ ሓተትዎ፥ “ደቂ መዛሙርቲ ዮሓንስ ደቂ መዛሙርቲ ፈሪሳውያንን ይጾሙ እዮም፥ ስለምንታይ ደአ ደቂ መዛሙርትኻ ዘይጾሙ፧” ድማ በልዎ። ኢየሱስ ከአ፦ “አዕሩኽ መርዓዊ ደአ እቲ መርዓዊ ምስአቶም ከሎ ኺጾሙዶ ይከአሎም እዩ፧ መርዓዊ ምስአቶም ከሎስ ኪጾሙ አይኮነሎምን እዩ። እንተኾነ ግዳ መርዓዊ ኻብአቶም ዝውሰደላ መዓልቲ ኽትመጽእ እያ፤ ማር.2:18-22 ሽዑ በታ መዓልቲ እቲአ ኺጾሙ እዮም። ሓድሽ ቁራጽ ዓለባ አብ ብላይ ክዳን ዚልገብ ከቶ የልቦን፡፤ እንተዘይኮነስ እቲ ሓድሽ መልገባ ነቲ ብላይ ይቐዶ፥ ምቕዳዱ ኸአ ዝገደደ ይኸውን። ንሓድሽ ወይኒ አብ ሓደስቲ አሕርብቲ ደአ የዕርቕዎ እምበር፥ ንሓድሽ ወይንስ አብ አረገውቲ አሕርብቲ ዜዕርቖ የልቦን፤ እንተዘይኮነስ እቲ ሓድሽ ወይኒ ነቲ አሕብርቲ ይቐዶ፥ እቲ ወይኒ ኸአ ይፈስስ፥ እቲ አሕብርቲውን ይበላሾ” በሎም።
- አስተንትኖ
አብዚ ናይ ሎሚ ቃል ወንጌል ገለ ሰባት አብ ቅድሚ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶ ቆይሞም ፥ “ስለምንታይ ደአ ደቂ መዛሙርቱ ከምዘይ ጾሙ ከምዝሓተትዎ —- ንሱ ኸአ “አዕሩኽ መርዓዊ ደአ እቲ መርዓዊ ምስአቶም ከሎ ኺጾሙዶ ይከአሎም እዩ፧ እናበለ ክምዝመለሰሎም ነንብብ። ክርስቶስ ንሓዋሪያቱ አዑርኽተይ ኢሉ እናጸውዕ አምላኽነቱ መሎኮ ታውነቱ ይግለጽ፡፡ በዚ ኸአ እቲ አብ ሕዝቡ ዝነበሮ መለኮታዊ ፍቕሪ ይገልጽ። ነቲ “ስለምንታይ ደአ ደቂ መዛሙርትኻ ዘይጾሙ፧” ዝብል ናይ ገለ ሰባት ሕቶ አብ ግዜ መርዓ አዕሩኽ መርዓዊ ክጾሙ አይክእሉን ኢዮም እናበለ ይምልሰሎም።
ክርስቶስ አብዚ ንገዛእ ርእሱ ከም መራዓዊ ኮይኑ ይቀርብ። ንሓዋሪያት ከአ ከም አዕሩኽቱ ጌሩ የቕርቦም። ስለዚ ክርስቶስ ስጋብ ምስኦም ምስ ሓዋሪያት ዘሎ ደስታ ሓጎስ ናይ መርዓ አሎ። ኢቲ መሰረት ናይ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብዚ ዓለም እዚ መምጺኢ ፍቕሪ እግዚኣብሔር ንዓና ደቂ ሰባት ንምግላጽ ኢዩ ነሩ። ቁዱስ ኣጎስጢኖስ “ክርስቶስ ናብዚ ዓለም እዚ ዝመጸ እግዚኣብሔር ንወዲ ሰብ ስጋብ ክንደይ ከምዘፍቀሮ ንኽፈልጥ ኢዩ” ይብል።
ስለዚ እግዚኣብሔር ብዘለዓለማዊ ፍቕሪ ኢዩ አፊቂሩና። አሕዛብ ኣብ ዝሓለፈ ነቲ ክመጽእ ዘሎዎ መድኅን ንምቕባል ይጾሙ እንተነበሩ እቲ መድኅን ወይ እቲ መርዓዊ ኣብ መንጎኦም ምስተረኽበ ግና ክጾሙ አይከአሎምን። ምጽኣት ክርስቶስ ወይ ምጽኣት ኢቲ መርዓዊ እምበኣር ንወድሰብ የሕድሶ። ሓድሽ ኣነባብራ ሕይወት ከአ ይምህሮ። ሎሚውን ንሕና ንኽርስቶስ አብ ልባትና ምስእንቕበሎ – ሕይወትና ብኡኡ ከምትምራሕ ምስ እንገቢር፡ እቲ ክርስቶስ እቲ መርዓዊ ምሳና ህልው ንገብሮ፡ ሓጎስን -ፍስሃን፤ ቅሳነትን ሰላምን ነስተማቕር።
ቀጺሉ ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ “እንተኾነ ግዳ ይብል “መርዓዊ ኻብአቶም ዝውሰደላ መዓልቲ ኽትመጽእ እያ፤ ሽዑ በታ መዓልቲ እቲአ ኺጾሙ እዮም” እናበለ ኸአ ብዛዕባ ሞቱን ስቕለቱን አተንብሀሎም። ሓድሽ ቁራጽ ዓለባ አብ ብላይ ክዳን ዚልገብ ከቶ የልቦን። እንተዘይኮነስ እቲ ሓድሽ መልገባ ነቲ ብላይ ይቐዶ፥ ምቕዳዱ ኸአ ዝገደደ ይኸውን። ንሓድሽ ወይኒ አብ ሓደስቲ አሕርብቲ ደአ የዕርቕዎ እምበር፥ ንሓድሽ ወይንስ አብ አረገውቲ አሕርብቲ ዜዕርቖ የልቦን፤ እንተዘይኮነስ እቲ ሓድሽ ወይኒ ነቲ አሕብርቲ ይቐዶ፥ እቲ ወይኒ ኸአ ይፈስስ፥ እቲ አሕብርቲውን ይበላሾ” በሎም።
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን አብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ እምበአር ክርስቶስ ሓድሽ ወይኒን ሓድሽ ዓለባን ኮይኑ ይቐርብ። ክርስቶስ ነቲ ብሉይ ከሕድስ አብ ሓቅን ፍቕርን ነጻነትን ዝተመስረተ ሕይወት ክተክል ከምዝመጸ ነዚ ሓቂ እዚ ተቐቢልናን አሚናን አብ ፍቕርን ናጽነትን ዝተመስረተ ሓድሽ ርክብ ምስ አምላኽና ክንምስርት ንዕደም። ክረስቶስ እቲ ሕይወት ዝህብ ቃሉ – ምስቲ አረጊት አተሓሳስባናን አነባብራናን ክነዋዳድሮ ከምዘይንኽእል ካብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ ንመሃር። ሎሚ ንመልእኽቲ ወንጌል ነፍሲ ወከፍና ብሓድሽ መንፈስ ክንቕበሎ ይዕድመና። ነቲ አረጊት አተሓሳስባናን አነባብራናን ገዲፍና ብዝተሓደሰ መንፈስ ሓድሽ ዓለባ ወይ ንኽርስቶስ ክንለብስ ብንስሓ ናብኡ ክንቐርብ ከምዘለና ንዕደም።
አብዚ አብቲ መዓልታዊ ወይ ሰሙናዊ እንፍጽሞ ተሳትፎ ስርዓት አምላኾ ወይ አስተንትኖ ቃል አምላኽ፡ ሕይወተይ ዘሕድስ ዝቕይር፡ ምስ ክርስቶስን አብ ክርስቶስን ሓድሽ አነባብራ ንኽጅምር ዘይሕግዘኒ እንተኮይኑ ገና እቲ ሓድሽ ዓለባ አይለበስኩን ዘለኹ። ስለዚ ናብ ክርስቶስ ንቕረብ – ብንስሓ ተሓጺብና ኸአ ሓድሽ ልብስና ለቢስና ሓቀኛታት አዕርኽቲ ኢቲ መራዓዊ ንኹን። እግዚአብሔር መዓልትና ይባርኽን ይቐድስን። አሜን!
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር
.


c: text/html

text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ ጥሪ – 17.2018
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………
ማር.3.1-6
ኢየሱስ ከም ብሓድሽ ናብ ቤት ጸሎት አይሁድ አተወ፥ አብኡ ኸአ ኢዱ ዝለመሰት ሰብ ነበረ። ምእንቲ ኺኸስዎ ድማ ብሰንበት እንተ አሕወዮ ይጸናጸንዎ ነበሩ። ኢየሱስ ከአ ነቲ ኢዱ ዝለመሰት ሰብ “ ንዓ አብ ማእከል ደው በል” በሎ። ንአአቶም ድማ “ ብሰንበትሲ ምድ ኃንዶ ወይ ምቕታል ይግባእ፧” በሎም። ንሳቶም ግና አጽቀጡ። በቲ ትሪ ልቦም ጉህዩ፥ ነቶም አብ ዙርያኡ ዝነበሩ ኹሎም ብቑጥዓ ጠመቶም፥ ነቲ ሰብአይ ከአ “ ኢድካ ዘርግሕ” በሎ፥ ንሱ ድማ ዘርግሓ፥ እታ ኢዱውን ሓወየት። ፈሪሳውያን ድማ ብቕልጡፍ ከይዶም ከመይ ገይሮም ከም ዚቐትልዎ ምስ ሄሮድሳውያን ኮይኖም ብዛዕብ ኡ ተማኸሩ
- አስተንትኖ
አብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ ወንጌላዊ ማርቆስ ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ንሓደ ኢዱ ዝለመሰ ሰብአይ አብ ቤተ መቕደስ አይሁድ አቲዩ ከምዘሕወየ ክነስተንትን ይዕድመና። ፈሪሳውያን ነቲ መለኮታዊ ትምህርቲ ናይ ወዲ አምላኽ፡ ኪሰምዑ ዘይኮኑስ – ነቲ “ንመዓልቲ ሰንበት ከምቲ ኣነ እግዚኣብሔር ኣምላኽካ ዝኣዘዝኩኻ -ቅድስቲ ጌርካ ሓልዋ ” ዝብል ሕጊ እግዚአብሔር። የኽብርዶ አየኽብርን ንኽቆጻጸሩ ምኽንያት መኽሰሲ ንረኽብሉ አብቲ ቤት መቕደሶም ይኹን አብ ካሊእ ቦታታት ክጸናጸንዎ ይርከቡ። ስለዚ እዞም ሰባት ኢዚአቶም ስጋብ አብ መስቀል ተሰቒሉ ንሞት ተፈሪዱ ዝርእይዎ አበርቲዖም ይሰርሑ። ኪዕንቅፍዎ ኪሰርሑ ይረክቡ። እዚ ዝተረድአ ኢየሱስ “ ብሰንበት ጹቡቅ ምግባራዶ ወይ ክፋእ ምግባር፥ ነፍሲ ምድኃንዶ ወይ ምቕታል ይግባእ፧” እናበለ ኪሓቶም ይርከብ። ነቲ ሰብአይ ከአ “ ኢድካ ዘርግሕ” በሎ፥ ንሱ ድማ ዘርግሓ፥ እታ ኢዱውን ሓወየት።
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን ካብዚ ናይ ሎሚ ቃል ወንጌል እንታይ ንመሃር፧ ንነፍሲ ወከፍና ብሰንኪ ኃጢአት ሓሚምና ወይ ለሚስና ከይንህሉ፡ ካብ ቤትን ፍቕርን እግዚአብሔር ሪሕቕና ከይንህሉ ንሕልናና ክንምርምር ንዕደምን ንመሃርን። እግዚአብሔር እቲ መሓሪ አቦ ንኹሉና ፈውሲ ምሕረት አለዎ – ብተወሳኺ ሕጊ ሰንበት ሓደ ናይ ፍቕሪ ሕጊ – ምስ እግዚአብሔርን ምስ አኅዋትና ጹቡቕ ዝምድና ንኽንገብር ዝዕድም ሕጊ ኢዩ።
ንሕና ሎሚ ካብቲ ናይ ፈሪሳውያን አከያይዳን አተሓሳስባን ወጺና በቲ ክርስቶስ ዝመሃረናን አብነት ዝሃበናን ክንስዕብ ይግበአና። አብቲ አብ ፈሪሳውያን ዝነበረ ባህሪ ሒዝና ምስ እንጎዓዝ ግና ገና ንኽርስቶስን – ነቲ ወንጌሉን አይፈልጠናዮን። ንኽንፈልጦ ንኽንረኽቦ ከአ አጸጋሚ ይኸውን። አብዚ ኩነታት ምስ እንርከብ ነቲ ሓቀኛ ቃል አምላኽ ንኽሰምዕ ኸአ አእዛና ይጸምም። ከምቶም ፈሪሳውያን ንገዛእ ርእስና ጥራይ ንሰምዕ። አብዚ ንሕና ልባትና ንቃል አምላኽ ንኽቅበል ቁሩብ አይከውንን። ስለዚ ኢዩ ማርቆስ “እቲ ትሪ ልቦም ክርስቶስ ከምዝጎሃየ ዘዘንቱ። ስለዚ ነፍሲ ወከፍና ንቃል አምላኽ ንኽንቅበል ልባትና ከይተርር ወትሩ ክፉታት ኽንኸውን ሓገዝ መንፈስ ቅዱስ ንሕተት።
ሎሚ መላእ ቤተክርስቲያን አብ ስርዓት አምልኾአ ንቅዱስ አንጦንዮስ እትዝክረሉ መዓልቲ ኢዩ። ቅዱስ አንጦንዮስ ንኽርስቶስ አብ ምድረ በዳ ክስዕቦ ዝከአለ – አብ መስዋዕተ ቅዳሴ “ እምበአር ፍጹም ክትከዊን እንተ ደሌኻስ፥ ኪድ፥ ዘሎካ ሃብቲ ሼጥካ ንድኻታት ሃብ፥ አብ ሰማይ ድማ ሃብቲ ኽትረክብ ኢኻ እሞ፥ ነዓ ሰዓበኒ” ዝብል ቃል ክንበብ ምስ ሰመዕ በዚ ቃል አምላኽ ተማሪኹ ኩሉ ገዲፉ ንእግዚአብሔር ሰዓቦ – በቲ ሕይወቱ ኸአ አቦን አብነትን ናይ ኩሎም መንኮሳትን ኮይኑ ዝተረኽበ። ቃል አምላኽ ሓይሊ አለዎ ነቶም ብሓቂ ልቦም ከፊቶም ብትሕትና ዘስተንትንዎን ዝቅበሉዎን። እግዚአብሔር እምበአር ብአማላድነት ቁዱስ አንጦኒዮስ ንነፍሲ ወከፍና ብቃል ቅዱስ ወንጌሉ ይብጸሓናን ይለውጠናን፡ አሜን!
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ ጥሪ – 19.2018
በዓለ ጥምቀት
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………
ማቴ.3፡13-ፍ
ሹዑ ኢየሱስ ብ ዮሓንስ ኪጥመቕ ካብ ገሊላ ናብ ዮርዳኖስ መጸ። ዮሓንስ ግና “ አነ ደአ ብአኻ ኽጥመቕ የድልየኒ እምበር ንስኻዶ ናባይ ትመጽእ!” ኢሉ አበዮ።
ኢየሱስ ከአ “ ኩሉ ጽድቂ ኽንፍጽም ይግብአና እዩ እሞ ሕጅስ ይኹን ደአ ኅደግ” ኢሉ መለሰሉ። ድኅርዚ ፈቐደሉ። ኢየሱስ ምስ ተጠምቀ ብኡብኡ ካብ ማይ ወጸ። እንሆ ኸአ ሰማያት ተኸፍተ፥ መንፈስ አምላኽ ድማ ከም ርግቢ ወረዱ፥ አብ ርእሱ ኪዓልብ ረአየ። እንሆ ድማ “ ብእኡ ዝተሓጎስኩ ፍትዊ ወደይ እዚ እዩ” ዝብል ድምጺ ካብ ሰማይ ወጸ።
- አስተንትኖ
ዝኸበርኩም አኃዋትን አኃትን ሎሚ ብስርዓት ልጡርግያና ክብረ በዓል ጥምቀት ኢዮ እሞ እግዚአብዝሄር እግዚአብሔር በዚ በዓል እዚ ንነፍሲ ወከፍና ጥምቀትና እነሕድሰሉ ምስ እግዚአብሔር አምላኽና እን ዕረቐሉ ጸጋታቱ የብዝሓልና። ዮሓንስ መጥምቕ መንግስቲ ኣምላኽ ቀሪባ እያ እሞ ተነስሑ ጎደናታት እግዚአብሔር ጽረጉ፡ መገድታቱውን አቕንዑ.. እንዳበለ ክሰብኽ ሽዑ ኢየሩሳሌምን ኩሎም ሰብ ይሁዳን ብዘሎ ሃገረ ዙርያ ዮርዳኖስን ናብኡ እናመጹ፡ ኃጢአቶም እናተናዘዙ ኸአ አብ ፈለግ ዮርዳንስ ብእኡ ይጥመቑ ነበሩ ይብለና ቃል አምላኽ። ማቴ.3፡1-12
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን ጥምቀት ዮሓንስ ከምቲ ባዕሉ ዝምስክሮ ናይ ንስሓን ምንጻሕን ጥምቀት ኢዩ ነሩ። ስለዚ እዮም ብዙሓት ፈሪሳውያንን ሰዱቃውያንን ብቐሊሉ ምእንቲ ካሕሳ ሓጢኣቶም ናብ ጥምቀት ዝቐርቡ ዝነበሩ ። ስለዚ ነዚ ዝተዓዝበ የውሓንስ “ ኣቱም ውሉድ ኣትማን፦ ካብቲ ዚመጽእ ቁጥዓ ኸም እትመልቁኸ መን ሓበረኩም፤ እምበኣርሲ ንንስሓ ዝበቅዕ ፍረ ግበሩ እናበለ ሓጢያአቶም ተኣሚኖም እቲ ሓቀኛ ንስሓ ክገብሩ ይእውጅ። ሎሚ ንሕና ነፍሲ ወከፍና ነዚ ክብረ በዓለ ጥምቀት ክንብዕል እንከለና ፍረ ዘለዎ ንስሓ ክንገቢር፡ ብንስሓ እንደገና ጥምቀትና ክነሕድስ ይግበአና። እዚ ኢዩ ኢቲ መንፈስ ናይ በዓለ ጥምቀት።
ኢየሱስ ብየውሓንስ ኪጥመቕ ካብ ገሊላ ናብ የርዳኖስ ምስ መጸ.. የውሃንስ ግና “ ኣነ ደኣ ብአኻ ኽጥመቕ የድልየኒ እምበር ንስኻዶ ናባይ ትምጽእ” ኢሉ ኣበዮ። ከምዚ ብምግባር ከኣ ዕብየት ናይቲ ልዑል ወዲ ኣምላኽ ይገልጽ። ኢየሱስ ግና “ኩሉ ጽድቂ ኽንፍጽም ይግበአና እዩ እሞ ሕጅስ ይኹን ደኣ ሕደግ” ኢሉ መለሰሉ። ነቲ ንሓጢአተኛታት ዝተመድበ ናይ ቅዱስ የውሓንስ ጥምቀት ኪቕበል ብፍቓዱ ርእሱ ኣትሓተ።
ንጥምቀት ናይ ምድሓኒና ክርስቶስ ኣብ ሩባ ዮርዳኖስ ….ግና ሓደ ፍሉይ ዝኾነ ተርእዮ ኔሩዎ፡ ንሱ ከአ ግልጸት ናይ እግዚኣብሔር ኣቦን፤ ምውራድ ናይ መንፈስ ቅዱስን ፉሉይ ትርጉም ሂብዎ ይርከብ። እንሆ ድማ ሰማያት ተኸፍተ፤ መንፈስ ኣምላኽ ድማ ከም ርግቢ ወሪዱ፦ ኣብ ርእሱ ክዓልብ ረአየ። እንሆ ድማ ብእኡ ዝተሓጎስኩ ፍትዊ ወደይ እዚ እዩ ዚብል ድምጺ ካብ ሰማይ ወጸ። ስለዚ ኣብዚ መድሓኒና ኢ. ክርስቶስ እቲ ፍቁር ወዲ ኣምላኽ ምኻኑ ብእግዚኣብሔር ኣብ ይግልጽ። ነቲ ጥምቀቱ ኸአ ግልጸት ናይ እግዚኣብሔር ኣቦን፤ ምውራድ ናይ መንፈስ ቅዱስን ፉሉይ ትርጉም ሂብዎ ተረኽበ።
እቲ ኣብ ልዕሊ ማያት ዚዘንብ ዝነበረ መንፈስ ኣምላኽ … እብዚ ግዜ እዚ: ኣብ ልዕሊ መድሓኒና ኢ. ክርስቶ ይወርድ። ኣብዚ ኸኣ እግዚኣብሔር ንደቂ ሰባት ብኢየሱስ ክርስቶስ ጎይታ እቲ ፍቁር ወዱ ምኻኑ ይገልጽ። ነዚ ሓቂ እዚ ተቐቢላ ቤተክርስትያን እምበኣር ካብ ምምስራታ ጀሚራ ነዚ ምስጢር እዚ ክትሰርዕን ክትሰብኽን ትርከብ። ቅዱስ ጴጥሮስውን እንተኾነ ኣብ ግብረ ሓዋራት 16 ከምእነንብቦ፤ ተነስሑ ሓጢኣትኩም ምእንቲ ኪሕደገልኩም ከኣ: ነፍሲ ወከፍኩም ብስም ኢየሱስ ክርስቶስ ይጠመቕ ይብል ፦ ህያብ መንፈስ ቅዱስ ድማ ክትቅበሉ ኢኹም እናበለ ይእውጅ።
ጥምቀት መድሓኒና ኢ. ክርስቶስ ጥምቀትና ኣዩ። ብጥምቀት ንሕና ሓዲሽ ህዝቢ ። ደቂ ኢቲ ልዑል ኣምላኽ ተባሂልና ንጽዋዕ። ብሓቂ ብሓቂ እብለካ አለኹ፥ ሰብ ካብ ማይን ካብ መንፈስ ቁዱስን እንተ ዘይተወልደ፥ ናብ መንግሥቲ አምላኽ ኪአቱ ዚኽእል ከቶ የልቦን። ዮሓ.3፡5 አፍደገ መንግሥተ አምላኽ ይኽፈተልና። እቲ መንፈስ ቅዱስ ኣብ ደቂ ሰባት ማሕደር ዘይነበሮ: ሕጂ ብኽርስቶስ ኣብ ቤተክርስቲያኑ ኣብ ነብሲ ወከፍ ኣማናይን ይነብር። ኣብ ልቢ ነፍሲ ወከፍና ማሕደር ይገብር። ስለዚ እዩ ከኣ ጳውሎስ ብዛዕባ እዚ ክዛረብ ከሎ .. ንስኻትኩም ማሕደር መንፈስ ቅዱስ ምኻንኩምዶ ኣይትፈልጡን ኢኻትኩም ዝብል…. ስለዚ እኅዋትን አኃትን ንሕና ብጥምቀት እንደገና ብመንፈስ ካብ ተወለድና … .. ጸዋዕታን ትርጉምን ጥምቀትና ክንርዳእን ክነስተንትን ይግባአና።.
መድሓኒና ኢ. ክርስቶስ ኣብ የርዳኖስ: ብቅዱስ የውሃንስ ድሕሪ ተጠሚቑ .. ግብረ ስብከቱን ግሉጽ ብዝኾነ መገዲ ይጅምር። ብድሕሪ ትንሣኤኡ ኪዱ ንኹሎም ኣሕዛብ ብስም ኣብን ወልድን መንፍስ ቅዱስን እናተመቁም ነቲ ዝኣዘዝኩኹም ኩሉ ኪሕልው እናማህርኩም ከኣ ተኸተልተይ ግበሩዎም እናበል ንሓዋርያት ተልእኾ የልብሶም። ስለዚ ንሕና ከምቲ ኣቀዲምና ዝበልናዮ .. ብጥምቀት እንደገና ብመንፈስ ቅዱስ ንውለድ። መንፈስ ቅዱስ ንቅበል። ደቂ እቲ ልዑል ኣምልኽ ንኸውን። በዚ ከአ አብ ትእዛዛቱ እሙናት ኮይና ክንርከብ ንጽዋዕ። ነቲ ብጥምቀትና ከም መድኅና ዝተቐበልናዮ አምላኽ ብሓይሊ መንፈስ ቅዱስ ነቲ ዝአመናዮን ዝተቀበልናዮን መድኃን ብትብዓት ንኽንሰብኮ ንጽዋዕ። እግዚአብሔር አምላኽ ሕጂውን ንነፍሲ ወክፍና ብኽእለትናን አቕምናን ዘይኮነ ብሓገዝ መንፈስ ቅዱስ ብንስሓ ብዝተሓደሰ መንፈስ አብ ክርስቲያናዊ ሕይወትና እሙናት ኮይና እንገዓዘሎ ጸጋታቱ ይ ዓድለና:፡ አማልድነት አዴና ኪዳነ ምሕረት አይፈለየና። አሜን
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ ጥሪ- 28.2018
፪ ሰንበት ዘአስተርእዮ
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ሉቃ. 2፡41-ፍ
- አስተንትኖ
“በል ወደይ፥ ስለምንታይ ደአ ኸምዚ ገበርካና፧ እንሆ አነን አቦኻን ተሸጊርና ኽንደልየካ ቐኒና” በለቶ። “ ንምንታይ እሞ ትደልዩኒ፧ አብቲ ናይ አቦይ ቤት ክህሉ ኸም ዚግብአኒዶ አይትፈልጡን ኢኹም፧”
አብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ ድንግል ንማሪያምን ዮሴፍን ኢየሱስ ወዲ ፩፪ ዓመት ምስ ኮነ ናብ ኢየሩሳሌም ከምዝደየቡ፤ ክምለሱ ከለዉ ከአ ኢቲ ሕጻን ካብኦም ብምትተራፍ አብ ቤት መቕድስ አብ ማእከል መምህራን ተቐሚጡ ፥ ክሰምዖምን ኪሓቶምን ከሎ ከምዝረኸብዎ የዘንትወልና።
ንማሪያምን ዮሴፍን ወላካ እግዚአብሔር ንክርስቶስ መድኅን አብቲ መጀመሪያ ሕይወቱ ከሰንይዎ ክሕብሕብዎ እንተቀራረቦም ገና ክርድእዎ አይክአሉን። እዚ ነቲ ናይ ነፍሲ ወከፍና ባህርያት የንጸባርቕ። እግዚአብሔር አብ መዓልታዊ ሕይወትና ወላ እካ ብዙሕ ጸጋታት ህያባት እንተ ዓደለና፡ አብ ሕይወትና ዘደንቕ ነገራት እንተገብረ ብዙሕ ግዜ አይነስተውዕለሉን። ብዙሕ ግዜ እምነት ይጎድለና።
ክርስቶስ እምበአር አብ ቤት መቕድስ አብ ማእከል መምህራን ብርካብ እቲ ምስ አብኡ ዝነበሮ ስምድና ሕብረት ይገልጽ። ማሪያምን ዮሴፍን እዚ ክርድእዎ አይክእሉን ነይሮም። እቲ ወንጌልውን ባዕሉ ዝብሎ ኢዩ፤ ነቲ ንሳቶም ገና ነቲ ዝበሎም ዘረባ አየስተውዓልዎን። ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ግና ነቲ ዘረባ ወለዱ ሰሚዑ ምስኦም ክምለስ ንርእዮ።
መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ አብ ትሕቲ ወለዱ ማሪያምን ዮሴፍን፤ አብ ቅድሚ እግዚአብሔርን ሰብን ብጥበብን ቁመትን ብጸጋን ይዓቢ ነበረ ይብለና ቃል አምላኽ። ሰብ ብምኻን መልክዕና ብምልባስ ከአ ከም ነፍሲ ወከፍና አብ ስዳራ ቤት አብ መንጎና ከም ነፍሲ ወከፍና ተጋዕዘ።
ስድራ ቤት ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ተራ ስድራ ነበረት። ማሪያምን ዮሴፍን ንክርስቶስ አብ ሕይወቶም ተቀቢሎሞ ከዕብይዎን ክከናኸንዎን። ማሪያምን ዮሴፍን ድኅሪ ናይ ሰለስተ መዓልቲ ሻቕሎት ናብ ኢየሩሳሌ ንድሕሪት ክደሊይዎ ተመልሱ። አብ ቤት መቕደስ፥ አብ ማእከል መምህራን ተቐሚጡ፥ ኪሰምዖምን ኪሓቶምን ከሎ ረኸብዎ። እቶም ዝሰም ዕዎ ዘበሉ ድማ በቲ ምስትውዓሉን ምላሹን ተገረሙ። አብዛ ስድራቤት እዚአ ክርስቶስ ማእኸል ቦታ ሒዙ ነበረ። ማሪያምን ዮሴፍን ነቲ ወዲ ፩፪ ዓመት ክርስቶስ ምስ ሰአንዎ ተሻቐሉ ሓዘኑ። ሎሚ ንሕና ካብ ክርስቶስ ክርሕቕ ከለና፡ አብ ሕይወትና ቦታ ክስእን ከሎ ከም ማሪያምን ዮሴፍን ክንሓዝንን ክንሻቐልን ይግበአና። ናብኡ ክንምለስ ክነናድዮ ክንረኽቦ ይግበአና። ምኽንያቱ ንሕና ብኽርስቶስ ዝተማእኸለ ሕይወት ክንሓንጽ ዝተጸዋዕና ኢና። ክርስቶስ አባና ንሕና አብኡ ክነብር ይግበአና። ሕይወትና ብኡኡ ክትምራሕ ንዑኡ ክትጸምእ የድሊያ።
በል ወደይ፥ ስለምንታይ ደአ ኸምዚ ገበርካና፧ እንሆ አነን አቦኻን ተሸጊርና ኽንደልየካ ቐኒና” በለቶ። “ ንምንታይ እሞ ትደልዩኒ፧ አብቲ ናይ አቦይ ቤት ክህሉ ኸም ዚግብአኒዶ አይትፈልጡን ኢኹም፧” በሎም ከምዚ ብምባል ከአ እቲ ሓቀኛ ናቱ እንታይነትን ተልእኾኡን ክገልጽ ይጅምር። ነቲ ምስ እግዚአብሔር ዝነበሮ ርክብ ሕብረት ይገልጽ። አብቲ ናይ አቦይ ቤት ክህሉ ኸም ዚግብአኒዶ አይትፈልጡን ኢኹም፧” ክርስቶስ ጎይታ አብዚ ዓለም እዚ ተልእኾ ነሩዎ። ተልእኾ ድኅነት – ንነፍሲ ወከፍ ፍጡር ምስ እግዚአብሔር ክዓርቕ- መገዲ ድኅነት ክሕብር። ፍቓዱ ዘይኮነ ፍቓድ እቲ ዝለአኾ እግዚአብሔር አብ ምፍጻም።
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::


text:
ብመሰረት እዚ ዓረና ምንቅስቓሱ ክልላዊ እዩ፤ ኣጀንድኡ ግን ሃገራዊ እዩ ኢሎም፡፡ ትግራዋይ ኣብ ትግራይ ጥራሕ ከይተሓፀረ ከመይ ገይሩ ኣብ ኩሎም ከባቢታት ኢትዮጵያ ምስ ኩሎም ህዝብታት ብፍቕሪን ሰላምን ክንብር ይኽእል ዝብል ዕላማ ዝሓዘ ውድብ እዩ እውን ኢሎም፡፡
ሎሚቕነ ኣብ ማሕበራዊ መርበብ ሓበሬታ ሓደ ኣባል ማእከላይ ኮሚቴ ዓረና ተዛሪቦምዎ ንዝተባህለ ጉዳይ እውን ኣይተ ኣብርሃ ምለሽ ሂቦምሉ፡፡ እቶም ውልቀ ሰብ ትግርኛ ስለዝተዛረብኩ ትግራዋይ እየ ማለት ኣይኰነን፤ ወልቃይት እውን ናይ ኣምሓራ እምበር ናይ ትግራይ ኣይኰነን ስለዝበሉ ንብዙሓት ሰባት ከምዘቘጥዑ ተዘሪቡ እዩ፡፡
ኣይተ ኣብርሃ ብዛዕባ እዚ መልሲ እንትህቡ እቶም ውልቀ ሰብ ዝበልዎ ንውድብ ዓረና ከምዘይውክልን ኣባል ኣመራርሓ ዓረና ኰይኖም ድማ ከምኡ ምባሎም መርገፂ ዓረና ከምስል ስለዝኽእል ጌጋ ምዃኑ ብግልፂ ከምዝተነገሮምን ተዛሪቦም፡፡
ኣብ መንጐ ኢትዮጵያን ኤርትራን ተፈጢሩ ዘሎ ፀገም ህዝቢ ንህዝቢ ብምቅርራብን ነባራዊ ርክብ ብምምስራትን ንምፍታሕ ዓረና ከምዝሰርሕ ኣቦ መንበር ዓረና ገሊፆም ኣለዉ፡፡ እዚ እውን ህዝቢ ኤርትራ ብዝደልዮ መልክዕ ሓቢርና ንምስራሕ ድልዋት ኢና ኢሎም፡፡
ኣይተ ኣብርሃ ደስታ ኣብዚ ሐዚ እዋን ኣብ ዩኒቨርሲቲ መቐለ ምሁርን መምህርን ፖለቲካዊ ሳይንስ ኰይኖም ብኻልእ ገፅ ኸአ ኣቦ መንበር ዓረና ትግራይ ምዃኖም ፅዕንቶን ፅልዋን ይህልዎ እዩ ኢሎም ኣይኣምኑን፡፡
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
— ምናልባት ምስ ስድራኺ ብዛዕብኡ ክትዛረቢ ትደልዪ ትኾኒ።
— ሓገዝ ክትወስዲ ትኽእሊ ኢኺ።
— ምናልባት ሓደ ትኣምንዮ ዓቢ ሰብ ክሕግዘኪ ይኽእል ይኸውን።
— እቶም ናይ ምኽሪ ቦታታት ዝበሃሉ እወን ክሕግዙኺ ይኽእሉ እዮም።
— ኣብ ጀርመን ዝኾነት ጓል ኣንስተይቲ ኣደ ክትከውን ትኽእል እያ።
— ንስኺ ግን ናይ ግድን ኣደ ክትኮኒ የብልክን።
— እቲ ውሳነ ቀሊል ኣይኮነን።
— ንስኺ ገና ንእሽቶይ ኢኺ።
— ነዚ ውሳነ ገና ነዊሕ ግዜ ኣሎኪ።
— ቀስ ኢልኪ እንተሓስብክሉ ጸገም የብሉን።
— እቶም ናይ ምኽሪ ቦታታት እውን ኣብ ውሳነ ምውሳድ ክሕግዙኺ ይኽእሉ እዮም።
— ሓንሳብ ኣደ እንተደኣ ኮይንኪ፣
— ንኹሉ ግዜ ኣደ ኢኺ።
— ኣደ ምዃን ቀሊል ኣይኮነን።
— ሓገዝ ኣብ`ዚ ክትረኽቢ ትኽእሊ ኢኺ፣ http://www.behinderte-eltern.de/Papoo_CMS/index.php?menuid=98
— ቆልዓ ብዙሕ ግዜን ገንዘብን ይሓትት እዩ።
— ውላድኪ ክጥዕሞ ኣለዎ።
— ውላድኪ ሕጉስ እውን ክኸውን ኣለዎ።
— ሰብ እንተሓገዘኪ ጽቡቕ እዩ።
ቆልዓ ክትወልዲ ኣይደለኽን ምሽ
ጥንሲ ንኽቋረጽ ወሲንኪ እውን።
እዚ መሰልኪ እዩ።
ጥንሲ ምስዳድ ምቕታል ማለት ኣይኮነን።
ኣብ ጀርመን ሕግታት ምስዳድ ጥንሲ ኣሎ:
መዓስ እዩ ፍቑድ፧
መዓስ እዩ ኸ ዘይፍቑድ፧
ምናልባሽ ዘይርደኣኺ ኮምኡ ይብላ ይኾና።
ስለምንታይ ኮምኡ ከም ዝገበርኪ ክፈልጣ ደልየን ይኽዕና።
ክትብልየ ትኽእሊ ኢኺ፡
እቲ ንስኽን ትብልኦ ኣነ ክሰምዖ ኣይደልን እየ።
እቲ ንስኻትክን ትብልኦ ነዓይ የግሁየኒ ኣሎ።
ካልእ ክትብልዮ ትኽእሊ:
ንምንታይ ኮምኡ ገይረ ከረዳኣክን ይኽእል እየ።
ምናልባሽ ይርደኣኺ ይኾና ሽዑ።
ብምስዓም ጓል ክትጠንስ ኣይትኽእልን እያ!
ክጥነሰሉ ዝከኣል እንቲ እንኮ መንገዲ፡ እንተ ደኣ ዘርኢ ወዲ ተባዕታይ ናብ ብልዕቲ ኣትዩ ወይ ድማ ኣብቲ ብልዕቲ ፈሲሱ እዩ።
ስለዚ ስጋዊ ርክብ ምስ ትፍጽም ጥራይ እዩ ዘጋጥም።
እዚ ከማን ብሉዕ መሸኒ ወዲ ተባዕታይ ኣብ ናይ ጓል ኣንስተይቲ ብልዕቲ ዋላ ንሓጺር እዋን እንተ ኣትዩ ጥራይ እዩ።
ካብቲ መሸኒ ዘርኢ ይወጹ።
እዞም ዘርእታት ነታ እንቋቕሖ ጓል ኣንስተይቲ ከጫጭሕዎ ይኽእሉ።
ኣብ እዋን ጽግያት እውን ክትጠንሲ ትኽእሊ ኢኺ!
ክትጠንዚ ዘይትደልዪ እንተ ኮይንኪ ኩሉ ግዜ ብመከላኸሊ ተጠቒምኪ ስጋዊ ርክብ ምፍጻም እዩ እቲ ውሑስ ኣገባብ።
ዝተፈላለዩ መከላኸሊ ጥንሲ ኣለዉ።
ኣስተምህሮ ብዛዕባ መከላኸሊ ጥንሲ ኣብ እንዳ ሓኪም ወይ ውን ኣብ ቤት-ምኽሪ ክትረኽቢ ትኽእሊ ኢኺ።
ኮንዶም ኣብ ኩሉ ቦታ ክግዛእ ይከኣል እዩ፡ ኣብ ሱፐር ማርኬት፡ ኣብ ፋርማሲ ወይ ዱኳን።
ውሑስን ካብ ካልኦት ሓማማት እውን ዝከላኸልን ኣገባብ እዩ።
ከኒና፡ ኣብ ማህጸን ዝኣቱው፡ ናይ ብልዕቲ ቀለቤት ዘኣመሰሉ ከኣ ሆርሞን ዘለዎም መከላኸሊ ጥንሲ እዮም።
ብሓኪም ጥራይ እዮም ድማ ተጻሒፎም ዝወሃቡኺ።
ሓደጋ ምስ ዘጋጥም ከኣ ኣብ ፋርማሲ ብድሕሪ ስጋዊ ርክብ ዝውሰድ መድሃኒት ኣሎ።
“ሓደጋ” ክበሃል ከሎ፡ መከላኸሊ እንተ ዘይተጠቒምኪ ወይ ውን እንተ ኣጋጢሙ ማለት እዩ።
እቲ መድሃኒት ብድሕሪ ስጋዊ ርክብ ዝውሰንድ ክሳብ ሰለስተ መዓልቲ ድሕሪ ስጋዊ ርክብ ጥራይ እዩ ክውሰድ ዝከኣል።
Text: pro familia München e.V.
እዚ ዓቢ ለውጢ ኣብ ሂወትኪ እዩ።
ብድሕሪ እዚ ዝመጽእ ባዕልኺ ክትውስኒ ትኽእሊ ኢኺ።
ዓቢ ሓላፍነት ስለ ዝኾነ።
ይኹን ደኣምበር ብዙሓት ሰባት ኣለዉ ኣብዚ ጉዳይ ክሕግዙኺ ዝኽእሉ።
ንነብስኺ ክትሓልይላ ኣገድሲ እዩ።
ከምኡ ውን ብዛዕባ ጥዕናኺ።
ብመጀመርያ ናብ ናይ ደቀንስትዮ ሓኪም ክትከዲ ኣለኪ።
ንሳቶም እኹል ትምህርቲ ክህቡኺ ኢዮም።
ብተወሳኺ እውን ከመይ ጌርኪ ጥዕናኺ ትሕልዊ ጠቓሚ ሓበረታ ክህቡኺ እዮም።
ንተወሳኺ ሓበሬታ ናይ ጥንሲ ክኢላታት ኣማኸርቲ ኣለው።
ኣብኡ ንኹሉ ሕቶታትኪ ክምልሱልኪ ይኽእሉ እዮም።
ነዚኦም ንኣብነት ኣብዚ ኣድራሻ ትረኽብዮም።
http://www.zanzu.de/de/themen/schwanger-sein
http://www.familienplanung.de/beratung/beratungsstellensuche/
ወይ ሰብ ክሕግዘኪ ኣለዎ ኣድራሽኦም ክትረኽቢ።
እቲ ገጽ ብ ቋንቋ ጀርመን ጥራይ እዩ።
ምስ ኣቶርጓሚት እንተ ኬድኪ ዝምረጽ እዩ።
ቆልዓ ትወልድዮ ዲኺ ኣይትወልድዮን ባዕልኺ ኢኺ ትውስኒ።
ምስ ትኣምንዮ ሰብ ብዛዕባ እዚ ከተማኽርዮ ትኽእሊ ኢኺ።
እቲ ውሳኔ ግን ናትኪ ኢዩ ዝኸውን።
ጥንሲ ከተቋርጺ ትኽእሊ ኢኺ።
ኣብ ጀርመን እዚ ፍቑድ እዩ።
እዚ ግን እቲ ህጻን ገና ድቂ ክሳብ ዘሎ እዋን ጥራይ እዩ።
እዚ ማለት፡ ቅድሚ ናይ ሰለስተ ወርሒ ጥንሲ ክሳብ ዝኸውን እዩ።
እንተ ደኣ ትሕቲ 18 ዓመት ኣለኪ እሞ ኸኣ ብ ኦፖረሽን መደንዘዚ ተወጊእኪ ክትሓርሲ ደሊኺ፡
ስድራኺ ወይ ኣለይትኺ ውን ምሳኺ ክውስኑ ኣለዎም።
ብቅድሚ እዚ ውን ኣብ ናይ ጥንሲ ግጭት ኣማኸርቲ ክኢላታት ክትከዲ ኣለኪ።
ኣብዚ ኣድራሻ ናይዞም ኣማኸርቲ ትረኽቢ፡ http://www.familienplanung.de/beratung/beratungsstellensuche
ዘፍርሕ ዋላሓንቲ የብሉን፡ ምሳኺ ክዘራረቡ ጥራይ እዮም።
ስለምንታይ ጥንሲ ክትሰዲ ከም ዝደለኺ ክትገልጽሎም ትኽእሊ ኢኺ።
ብድሕሪ እዚ ኣብኡ ከም ዝተሳተፍኪ ምስክር ክህቡኺ እዮም።
እቲ ምስክር ድማ ጥንሲ ንምስዳድ ከድልየኪ እዩ።
ጥንሲ ትሰድሉ ኣድራሻ ናይ ሓኪም ወይ ናይ ሕክምና ውን ክህቡኺ ኢዮም።
ኣብኡ ኬድኪ ክትሰድዮ ድማ እቲ ውሕስነት ዘለዎ ኣገባብ እዩ።
ካልእ ኣገባብ ክትጥቀሚ ከይትሓስቢ። ምኽንያቱ ኣብ ሓደገኛ ኩነታት ክትበጽሒ ስለ ትኽእሊ።
እቲ ድቂ ህጻን ምስ ዝኸውን ግን ክትወልድዮ ጥራይ እዩ ዘለኪ።
እቲ ህጻን ውን ን ካልኦት ስድራቤት ክትህብዮ ትኽእሊ ኢኺ።
ቤት ጽሕፈት ዩገንድ ኣምት ውን ነቲ ህጻን ስድራቤት ክረኽበሉ ይኽእል ኢዩ።


text:
ኤርትራዊ መንነት ብትውልዲ ዘይኮነስ ብግብሪ ዪ ዝብል ቴማ ህግደፍ ኣብ ናይ ሓሙስ ዕለት 29ን፡ ክሳብ ዕለት 2 April 2018 ስቶክሆልም ሽወደን ዝተኻየደ መበል 14 YPFDJ ኮንፈረንስ ኤርትራዊ ትውልዲ ኣብ ኤርትራ ከምዘይ ሰርሕ ሓደ ካብቲ ኣጀንዳ ህግደፍ ኣግሂድዎ ኣሎ። ኤርትራዊ መንነት ክህልወካ ወይውን ክዋሃበካ እንተኾይኑ ነተን ግብሪ ዝብልወን ነጥብታት ከተማልኤን ኣለካ።
- 2% ዘማለኤ
- ኣብ ንሕና ንሱ ዝኣመነ (ንሕናን ኢሰያስን)
- ኣባል ህግደፍ ዝኾነ
- ናይ ጣዕሳ ወረቐት ዝመልአ
- ኣብ መጋበሪያ ህግድፍ ዝተሳተፈ
- ኣብ ባዓላት፡ ፈስታታት፡ ፈስቲቫላት፡ ሰላማዊ ሰልፍታት ህግደፍ ዝተሳተፈ
- ትእዛዝ ህግደፍ ዘኽበረ ወዘተ… ገለ ካብቲ ኣጀንዳ ህግደፍ ንብግብሪ ዝምልከት ኢዩ።
መንነታዊ ዜግነት ናይ ሓደ ዜጋ ንናይ ሓንቲ ሃገር ምስ ሃገራዊ ቅዋም ብትውልዲ ዝተኣሳሰረ ናይ ሓደ ዜጋ መስርሕ መንነት ንናይ መንግስቲ ትካል ወዲ ሃገር ምዃንካ መለለይ ኢዩ። ብትውልዲ ዘይምልከቶምን ካብ ካልእ ሃገር ዜግነት ኤርትራዊ መንነት ብሞውስቦ ዘለዎምን፡ ኣብ ሃገረ ኤርትራ ንቡዙሕ ዓመታት ዝተቐመጠ ዜጋ ናይ ግዜ ገደብ ዘለዎም ዜጋታት በቲ ናይታ ሃገር ቅዋማዊ መሰረት ኤርትራዊ ዘግነት ይዋሃቦም። ኣብ ስርዓት ህግደፍ ብመሰረቱ ሃገራዊ ቅዋም ዘይኮነስ፡ ባርነታዊ መስርሕ ስለ ዝሰርሕ፡ ዝበሉኻ ግበረሎም ወይ ልቐቐሎም ስለ ዝኾነ ስርሖም፡ ኤርትራዊ መንነት ብትውልዲ ዘይኮነስ ብግብሪ’ዩ መለለይኦም ስለ ዝኾነ ኣብቲ መበል 14 YPFDJ ኮንፈረንስ ተጨሪሑ ዘሎ ጥቕሲ ዝምስክሮ ሓቂ ኢዩ።


text:
እድሪስ መሓመድ ዓሊን ብጾቱን
መርድእ ብዜና ኣይንገርን .. ባህልናን ያታናን’ውን ኣይኮነን፡፡ ሚስጢር ቀተልቲ ሰባት፡ ብሃበ ተረኸበ ኣይትድሕደሖን፡፡ እቲ ምንታይ’ሲ ሳዕቤናት ስለ ዘለዎ፡፡ ንሎሚ ግን፡ ንዘመናት ውሽጠይ ከጨንቐኒ ዝጸንሐን ድቃስ ዝኸልኣኒን ሚስጢር፡ ንባህልን ያታን ጥሒሰ ክገልጾ ተገዲደ ኣለኹ፡፡ ብትእዛዛት ቤ/ጽ ፕረሲዳንትን ወኪል ሃገራዊ ድሕነትን ዝምርሑ ቀተልቲ ሰባት ብስሞም ክረቑሖም’የ፡፡ ኣብ ኣጻምእ ማይኣጣል (ከባቢ ጋሕቴላይ)፡ ኣብ ጸላም ዝጸልመቱ፡ ሕቡእ ዛንታ ናይ ንጹሃት ዜጋታትና ብጭብጥታት ከቃልዖ ‘የ፡፡
ብዘይ ዝኾነ ጾታዊ፡ ቀቢላዊ፡ ሃይማኖታዊን ርእሰ-ማላዊን ኣፈላለላይ፡ መታሕትን ከበሳን ከይበለ ካብ ራስቄሳር ክሳብ ራስ ዱሜራ፡ ካብ ሰንዓፈ ክሳብ ቃሩራ ንዝርከብ ጭቁን ህዝቢ ኤርትራ ክቐዝፍ፡ ታሪኽ ሃገርና ክድውን፡ ገና ብኣግኡ ህርድግ ዝበለ ጉጅለ ህግደፍ፡ ኣብ ልዕሊ ኣመንቲ እስልምና ውን ብምስምስ ጀሃድን 5ይ መስርዕን፡ ዝፈጸሞ ግፍዕታት ገና ኣብ ጽባሕ ናጽነት እዩ ዝጀመረ፡፡ ድሕሪ ናጽነት ኣብ ውሽጢ 7 ሳምንታት፡ ካብ ገገዝኦምን መሳጊድን ተተሓኒቖም፡ ካብ ዝጠፍኡ ሃይማኖታውያን ኣቦታት ሓደ፡ ኣብ ከረን ቃዲን ኡስታዝን ቤት ትምህርቲ መሓድ ዝነበሩ ሓጂ መሓመድ ማራናት ‘ዮም፡፡ ሓጂ ማራናት ካብቶም ከም ወዲሰብ ተፈጢሮም ክንሶም፡ ህይወት ወዲ ኣዳም ከየስተማቐሩ፡ ካብ እሱር ናብ እሱር ዝኸርተቱ፡ መዋእሎም ጥዑም ከይረኣዩ ዝተቐዘፉ ኣቦ እዮም፡፡ ኣብ እዋን ሃይለስላሰን ደርግን ንኣስታት 5 ዓመታት ዝተኣሰሩ ኮይኖም ካብ 17 ሓምለ 1991 ክሳብ መፋርቕ 2000 ድማ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ስርዓት ኢሳይያስ ጸኒሖም፡፡ ሕጂ’ውን በትሪ ኢሳይያስ ኣብ ልዕሊ ሃይማኖታውያን ኣቦታት ብዘይንሕስያ እንዳዓለበት ከም በዓል ኣቦና ሓጂ ሙሳ መሓመድ ኑር ዝኣመሰሉ ዜጋታት ትቐዝፍ ኣላ፡፡
ስርዓት ኢሳይያስ፡ ኣብ ሃይማኖታዊን ባህላዊን ጉዳያት፡ ርእሶም ዘቕንዑ ህቡባት ዜጋታት ጌና ብግስ ከይበሉ ምጥፋእ፡ ካብ ሜዳ ጀሚሩ ዝለመዶ ነውራም ባህሪ እዩ፡፡ ብፍላይ ኣብ ቋንቋታት ትግረን ዓረብን ምልከት ዝነበሮም ዜጋታት ብዝተፈላለየ ምስምስ ከጥፍኦም ጸኒሑ እዩ፡፡
ባህር ስነ-ጥበባዊ እድሪስ መሓመድ ዓሊን ብጾቱን’ውን፡ ብስርዓት ኢሳይያስ ተጨውዮም፡ ደሃይ ካብ ዘጥፍኡ፡ እንሆ 13 ዓመታት ኣሕሊፎም ኣለው፡፡ ደሃይ እድሪስ መሓመድ ዓሊ መዛንኡን ንምፍላጥ ብዙሓት ዜጋታትናን ስድራቤቱን ሃሰው ክብሉ ጸኒሖም ‘ዮም፡፡ ሎሚ ብዙሓት ኣምበብቲ ብዝሓተትኩምኒ መሰረት ንሃለዋት እድሪስ መሓመድ ዓሊን ብጾቱን ዝምልከት ቅድሚ 2 ዓመት ዝፈነኹልኩም ሓበሬታ ተወሳኺ ጭብጥታት ብምድራኽ ኣቕሪበልኩም ኣለኹ፡፡
ብ 15 ጥሪ 2005 ቅድሚ ፋዱስ ሰዓት 10፡00፡ ሓለፊ ሃገራዊ ድሕነት ብ/ጀነራል ኣብርሃ ካሳ (ወዲ ካሳ)፡ ንሓላፊ ውሽጣዊ ጸጥታ ነበር ብ/ጀ (በቲ እዋን ኮሎኔል) ስምኦን ገብረድንግል፡ ሓለፊ ጸረ ስለያን ወፍርታትን ነበር ኮ/ል የማነ ኣፈወርቂን ሓላፊ ኣካል ምጽራይን መርመራን ሜጀር ካሕሳይ በየነን ኣስዒቡ ናብ ቤ/ጽ ፕረዚዳንት ከይዱ፡፡ ብካልእ ገጽ፡ ሚኒስተር ምክልኻል ጀነራል ስብሓት ኤፍረም፡ በቲ እዋን ሜ/ጀ ኣብዚ እዋን ጀነራል ፍሊጶስ ወልደዮውሃንስን ሜ/ጀ ገረዝጊሄር ዓንደማርያም (ውጩ)ን፡ ብተመሳሳሊ ሰዓት ኣብ ቤ/ጽ ፕረሲደንት በጽሑ፡፡ ብዙሕ ከይጸንሑ፡ ኣዛዚ ስርሒት ዞባ 01ን ምክትታል ዶባትን ነበር ብ/ጀ ተኽለ ክፍላይ (ማንጁስ)፡ ኣብቲ እዋን ኮ/ል ሕጂ ብ/ጀነራል ጠዓመ ጎይቶኦም (መቐለ)ን ሌ/ኮ ፍጹም ኢሳቕ (ለኒን)ን ተሓዊሶምዎም፡፡
ልክዕ ሰዓት 10፡30 ምስ ኮነ፡ ባዕሉ ኢሳይያስ ዝመርሖ፡ ንኮ/ል ተስፋልደት ሃብተስላሰ ኣብ ጎኑ ኣንቢሩ ኣኼባ ተጀሚሩ፡፡ ኣብቲ ዕለት ብፕረሲደንት ዝቐረቡ ኣጀንዳታትን እማመታትን፡ ኣብ “ህልው ኩነታት ሃገርን፡ ምድላዋት ንምርጫ ኢትዮጵያን” ዝብል ነበረ፡፡ ደድሕሪ ዝቐረቡ ኣፈናዊ መጽናዕታት፡ ንኢሳይያስ ሓዊሱ፡ ኩሎም ተኣከብቲ ሕጂ ክገልጾ ዘይደሊ ዘዝመስሎም ርእይቶታት ኣቕሪቦም፡፡ ልዑል ኣድህቦ ዝተገብረሉን ቀዲሙ ዝተሰርዐን ዛዕባ፡ ኣብ “ህልው ኩነታት ምርጫ ኢትዮጵያን ብወገና እንታይ ንግበር?” ዝብል ርእሲ ነይሩ፡፡ ንኣስታት ክልተ ሰዓታት ድሕሪ ዝተገብረ ዘተ፡ ፕረሲደንት ኢሳይያስ ኣስዒቡ “ንህልው ኩነታት ውሽጣዊ ጸጥታ ሃገር” ዝምልከት ብወዲ ካሳ ጀሚሩ ኩሎም ጸብጻባቶም ከቕርቡ ዕድል ሃበ፡፡ ድሕሪ ፋዱስ ‘ውን፡ ሰፊሕ ዘተ ቀጺሉ ኣስታት ሰዓት 3፡45 እቲ ኣኼባ ተዛዘመ፡፡ ድሕሪ ኣኼባ ፕረሲደንት፡ ወዲ ካሳን ኣባላቱን ክጸንሑ ሓበሮም፡፡
ንተወሳኺ ኣስታት 20 ደቓይቕ ኣብ ዝጸንሐ ሓጺር ኣኼባ፡ ዝተለዓለ ካልእ ኣጀንዳ ከኣ፡ ብወዲ ካሳ ኣቢሉ ዝቐረበ ጉዳይ “እስላማዊ ጥሩፉነትን ጀሃዳዊ ዝንባሌታትን” ዝምልከት ኔሩ፡፡ ወዲ ካሳ፡ ብቃሉ ኣብ ዘስምዖ መደረ፡ ከምዚ ክብል ተሰመዐ፡ “ነገሩ ጸወታ ቆልዓ ዝመስል፡ እዞም ብጀብሃዊ ስሚዒት ዝህመሉ፡ ከም በዓል እድሪስ መርዓዊ ዝኣመሰሉ ማይ ሱዳን ዝጠዓሙ ዝርከብዎ፡ ናይ ጥሩፉነት ዝንባለታት ይንጸባረቑ ኣለው፡፡ ዋላ ምስኦም ርክብ ኣይሃልዎ ኣብ ቀይዲ ዘእተናዮ ሓደ ለኽባጥ ሱዳናዊ እውን፡ ነዚ እዩ ዝሕብር፡፡ ገና ኣብ መስርሕ እዩ ዘሎ፡ እንተኾነ፡ እቲ ሱዳናዊ ከም ዝሓበሮ ነቲ ዕላምኦም ንምዕዋት፡ ዕባይ ሱዳን ዝኾኑ፡ ቋንቋ ዓረብ ዝመልኩ ዜጋታት ናይ ምውዳብ መደባት ከምዘለዎም ዘተንብሁ ነገራት ኣለው፡፡ ኣብ ቀጻሊ ኣብ ከባቢታት ኣቑርደት፡ ከረን፡ ዓዲቀይሕ ምስዝተርኣዩ ምንቅስቓሳት ብምትእስሳር ኣመታቱ ናበይ ገጽ ከምዘብል ብሓባር ክንሪኦ ኢና” ምስ በለ፡ ኢሳይያስ ኣስዒቡ፡ “ወዲ ካሳ! ብዛዕባ’ዚ ባዶ ተጻዋርነት ከምዘለና ትፈልጥ ኢኻ፡፡ ስለ”ዚ ብዘይ ንሕስያ ዝመስለኩም ግበሩ፡፡” ብምባል መምርሒ ሂብዎ፡፡
ብሓሙስ 24 ሕዳር 2005፡ እቲ ህቡብ ስነ-ጥበባዊ እድሪስ መሓመድ ዓሊ ዝርከቦም 18 ዜጋታት ብሜጀር ካሕሳይ በየነ (ሓላፊ ኣካል መርመራን ምጽራይን ወኪል ሃገራዊ ድሕነት) ዝምርሑ ኣባላት ክፍሊ ዓፈናን ስጉምትን፡ ከካብ ዝጸንሕዎ ብጸላም እንዳኣረዩ፡ ኣብ ካርሸሊ ዳጊኖምዎም፡፡ ገለ ካብቶም እሱራት ኣቐዲሞም ንኣዋርሕ ኣብ መትከል ኣብዮት ተቐይዶም ዝጸንሑ ኔሮም፡፡
ኣብ ማእከላይ ቤ/ጽ ወኪል ሃገራዊ ድሕነት – ውሽጣዊ ጸጥታ፡ ብወዲ ካሳን ብስምኦንን ንጉዳይ “ሃይማታዊ ጥሩፍነትን” እድሪስን ብጾቱን ዝምልከት መርመራ ዝገብሩን ዝከታተሉን እዞም ዝስዕቡ ሰለስተ ሓለፍቲ ተመዚዞም፡፡
- ሜጀር ካሕሳይ በየነ (ወዲ በየነ)፡ ሓላፊ ኣካል ምጽራይን መርመራን ወ/ሃ/ድሕነት ውሽጣዊ ጸጥታ፡፡ ከም ላዕለዋይ መርማሪ ጉዳይ እድሪስን ብጾቱን
- ሜጀር ፍስሃጽዮን ኣባል ኣካል ምጽራይን መርመራን ወኪል ሃ/ድሕነት ከም ካልኣዩን ብቋንቋ ትግረ ንዝምርመሩ ጥርጡራት ዝኣሊ
- ሜጀር ተወልደ ራሻይዳ መርማሪ ብፖለቲካ ዝተጠርጠሩ እሱራት’ዮም፡፡
ነቶም ኣቐዲሞም ካብ ዝተፈላለየ ኩርናዓት ሃገር ዝተኣረዩ ዜጋታት ሓዊሱ፡ እቶም “ቀንዲ” ዝተብሃሉ 13 ጥርጡራት ናብ ካርሸሊ ምስተዛወሩ፡ ኣብ ካርሸሊ ኣብ ትሕቲ ሜጀር ካሕሳይ በየነ ዝእለዩ 6 ኣባላት ወኪል ሃገራዊ ድሕነት ክፍሊ ዓፈናን ስጉምትን፡ ከም ሓለውቲ ተመዚዞም፡ ናይ ነፍሰ ወከፍ እሱር ሸላ መፍቱሕ፡ ካብ ሓላፊ ቤት ማእሰርቲ ካርሸሊ፡ ሜጀር ኣቶብርሃን ገብረሃንስ (ሰካሕ) ተረኪቦም፡፡ በቲ እዋን ኣብ ጉዳይ ናይ “ኣኽራርነት ዝንባሌታት” ንዝጥርጠሩ እሱራት ክኣልዩን ብሚስጢራዊነት ክሕልው ዝተሓረዩ ኣባላት ወኪል ሃገራዊ ድሕነት እዞም ዝስዕቡ ኔሮም፡፡
- ሰርጌንቲ ዓንዳይ መንግስትኣብ
- ሰርጌንቲ ሃብተኣብ ኣዋጁ (ወዲ ኣዋጁ)
- እዝጊሕሽ ኣብርሃ (ከኾብ)
- ተለንተ በረኸት ሃብተ
- ሜጀር ዓብዱሰላም ጌቱን
- ግርማይ ሓጎስን ‘ዮም፡፡
ኣብ ማእከላይ ቤ/ጽ ወኪል ሃገራዊ ድሕነት፡ ኣብ ትሕቲ ሜጀር ካሕሳይ በየነ (ወዲ በየነ)ን ሜጀር ፍስሃጽዮን ዝእለዩ ብምስምስ “እስላማዊ ጥሩፍነት” ዝተጠርጠሩ ጠቐላላ እሱራት እድሪስ መሓመድ ዓሊን ሓደ ሱዳናዊን ዝርከብዎም 18 ኮይኖም እቶም 13 ድማ ፍሉይ ጠመተን ዕቱብ ምክትታል ክግበረሎም ዝተሓበሩ እዮም፡፡ ካብ ወርሒ 11/2005 ክሳብ ክሳብ ወርሒ 10/2006 ንሓደ ዓመት ዝኣክል ናይ ነፍሰወከፍ እሱር ደቂቕ ጸብጻብ ናብ ቤ/ጽሕፈት ፕረሲዳንት ክለኣኽ ጸኒሑ እዩ፡፡ ብዝወረደ መምርሒ መሰረት፡ ኣብ ካርሸሊ ክሳብ ወርሒ 10/2006 ኣብ ዝነበረ ግዜ፡ ሰርጌንቲ ዓንዳይ መንግስትኣብ፡ ሰርጌንቲ ሃብተኣብ ኣዋጁ (ወዲ ኣዋጁ)ን እዝጊሕሽ ኣብርሃ (ከኾብ)ን፡ ኣብ ዕቱብ ሓለዋ ጸኒሖም፡፡ ድሕሪ ሕዳር 2006 ድማ ሜጀር ዓብዱሰላም ጌቱ፡ ተለንተ በረኸት ሃብተን ግርማይ ሓጎስን ንኣስታት 11 ኣዋርሕ ብክቱር ኣተሓሕዛ ክሕልውዎም ጸኒሖም፡፡
ቤት ማእሰርቲ ካርሸሊ፡ ኣብ ባዕዳዊን ሃገራዊን መግዛእቲ ኤርትራ፡ ብዙሓት ዜጋታት ዝተሳቐዩላን ዝተቐዘፉላን፡ ብዘበነ ጥልያን ዝተሃንጸ ምድራዊት ሲኦል’እያ፡፡ ኣብ ዘመነ ህግደፍ ’ውን፡ እቲ ክቡር ወዲ ኣዳም፡ ክብረት ስኢኑ ዝናሸወላ፡ ዝሓስረላ፡ ዝወረደላን ብዘይመላሲ ኣውያት ዝጠፍኣላ መሬታዊት ገሃንም ’ያ፡፡ ቤት ማእሰርቲ ካርሸሊ፡ እሱር ብዘይፈጸሞ ገበን፡ ብዘይ ፍርዲ ተቐይዱ፡ ካብ ተፈጥራዊ ዑደት ተሓሪሙ፡ ንብዓቱ ከም ደም እናወሓዘ፡ ክሳብ ዓለም ጫፍ እንዳ ኣእወየ፡ ሰማዒ እዝኒ ዝስእነሉ፡ ብሕማማት ዝሳቐየሉ፡ ብቀዝሒ ዝስንክለሉ፡ ብጸልማት ዝዓውረሉ፡ ብሓፈሻ እቲ ክቡር ወዲ ሰብ፡ ናብ እንስሳ ዝቕየረሉ ኣሰቃቒ ቤት ማእሰርቲ’ያ፡፡ ንዓመታት ጎቦን ስንጭሮን ኮሊሎም፡ ደሞምን ረሃጾምን ዛሪዮም፡ ናጽነት ዘውሓሱ ጀጋኑ፡ “ኤርትራና” ሕቖኣ ሂባቶም፡ ካብ ፍትሒ ተሓሪሞም፡ ኣብ ጸልማት ሸላታት ካርሸሊ ንሞቶም ዝጽበዩ ከም በዓል ብ/ጀነራል ቢትወደድ ኣብርሃ፡ ብ/ጀነራል ሃብተጽዮን ሓድጉ፡ ኮሎኔል ተስፋልደት ስዩም፡ ገዳይም ተጋደልቲ ኣስቴርን ሰናይንት ዝኣመሰሉ መሳኪን ደቂ ሃገር ሕጂ’ውን ኣለው፡፡
ቤት ማእሰርቲ ካርሸሊ፡ ካብ 30 ንላዕሊ ሓውሲ ኣንደር ግራውንድ ካሜራታትን፡ ካብ 160 ንላዕሊ ዝተፈላለዩ ናይ ልዕልን ትሕትን ምድሪ ሸላታት ዘለውዎ፡ 24 ሰዓት ጽኑዕ ሓለዋ ዝካየደላ፡ ብ7 ሜትሮ ሓጹር ትርኳላታ ዝተሓጽረት ብሜጀር ኣቶብርሃን ገብረሃንስ ትእዘዝ ቤት ማሕቡስ እያ፡፡ ህዝቢ ንምድንጋርን ስቪላዊ ንምምሳልን ቅርጻዊ ምሕደርኡ ኣብ ትሕቲ ፖሊስ ኮይኑ፡ 90 ሚእታዊት ብቤ/ጽ ፕረሲዳንትን ወኪል ሃገራዊ ድሕነትን ዝጥርጠሩን ዝድለዩን ሰባት ዝእሰሩላ ’ያ፡፡ ነፍሰወከፍ ጸብጻብ “ፖለቲካዊ እሱር”፡ ብመልክዕ ስርሒታዊ ጸብጻብ (Operational Report) ብደቂቕ ተሰኒዱ ብወኪል ሃገራዊ ድሕነት ኣቢሉ ቀጻሊ ናብ ቤ/ጽ ፕረሲዳንት ይለኣኽ’ዩ፡፡
ብምስምስ “እስላማዊ ጥሩፍነትን ጀሃዳዊ ዝንባሌታትን” ኣብ ወርሒ ሕዳር 2005 ኣብ ካርሸሊ ዝኣተው እሱራት እውን፡ ናይ ነፍሰወከፍ ኩነታቶም ብደቂቕ ናብ ቤ/ጽ ፕረሲዳንት ብመልክዕ ጸብጻብ ይለኣኽ ኔሩ፡፡ ነቶም ኣብ ቀይዲ ዝወዓሉ 18 ዜጋታት ከም ዝምርምሩ ሜጀር ካሕሳይ በየነን ፍስሃጽዮንን፡ ካብ ሜጀር ኣቶብርሃን መፋቱሕ ነፍሰወከፍ ሸላ ምስ ተቐበሉ፡ ነቶም 6 ኣባላት ዓፈናን ስጉምትን ኣኪቦም “ብላዕሊ ከምዝተሓበረና እዞም ሰባት ብጽኑዕ ክተሓዙ ዝግበኦም ስለ ዝኾኑ፡ ዝኾነ ዓይነት ምድንጋጽን ርህራሀን ከይትግብርሎም” ብምባል ሓቢሮም ኔሮም፡፡
እቶም ብሃይማኖታዊ ጥሩፍነት ዝተቐየዱ ጥርጡራት በቲ እዋን ብመንጽር ካልኦት እሱራት ዝነበሩለን ካሜራታት ክረአ እንከሎ ዝስዕብ ትሕዝቶ ኔርዎ፡፡
- ንሸነኽ ደቡብ ዝርክብ ካሜራታት፡ ብተለምዳዊ ኣጸዋውዓ “ቪያጅዳ” ዝበሃል ኮይኑ፡ ኣብ ውሽጡ 12 ሸላታት ኣለዋ፡፡ ኣብቲ እዋን ብሜጀር ካሕሳይ በየነ መርመረኦም ዝወድኡ ኣብዘን ሸላታት ይቕየዱ ኔሮም፡፡
- ብካሜራ ቁጽሪ 2 ዝፍለጣ ንሸነኽ ሰሜን ኣብ ዝርከብ ካሜራታት፡ በዓል ብ/ጀ ቢትወደድ ኣብርሃ ዝነበሩዎ ኮይኑ፡ ኣብኣተን’ውን ዝተወሰኑ ጥርጡራት ኔሮም፡፡
- ብካሜራ ቁጽሪ 23 ዝፍለጣ ንሸነኽ ምብራቕ ኣብ ዝርከባ ካሜራታት፡ ብሃይማታዊ ጉዳይ ዝተጠርጠሩ በዓል ዶ/ር ፍጹም ገብረንጉስ፡ ዶ/ር ክፍሉ ገብረመስቀል፡ ሃይለ ናይዝጊን ፓስተር ኪዳነ ወልዱን ዝርከብዎ 4 ጥርጡራት ነይሮም፡፡ ምስዘን ካሜራታት ነጻላ መንድቕ ዝለገበት ካሜራ ቁጽሪ 6 ኣብ ሸላ ቁጽሪ 6 ተጋዳሊት ሰናይት ደበሳይ ንበይና ነይራ፡፡ ኣብ ሪጋኣ ትርከብ ሓንቲ ሸላ ከኣ 16 ኣዋልድ ኣባላት ብሄር ኩናማ ነይረን፡፡
- ኣብ ካሜራ ቁጽሪ 6 ንሸነኽ ደቡባዊ ምብራቕ ሸላ ቁጽሪ 31 ኣስቴር ፍስሃጽዮን (በዓልቲ ቤቱ ንሚኒስተር ጴጥሮስ ሰሎሙን) ነይራ፡፡
- ኣስቴር ካብ ዝነበረቶ ሸነኽ ነጸላ መንደቕ ለጊቡ፡ ብኣባላት ዓፈናን ስጉምትን ወኪል ሃገራዊ ድሕነት ዝሕለው ኣብ ትሕቲ ካሜራ ቁጽሪ 17ን 19 ድማ ኣብ ዝርከባ ሸላታት እድሪስ መሓመድ ዓሊ ዝርከቦም 15 እሱራት ነሮም፡፡ ኣብ 2007 ነጋዳይ ፍቕረ ኣብ ካሜራ 19 ዝርከብ ኣብ ሓደ ቁጽሪ ዘይነበሮ ሸላ እዩ ተቐቲሉ፡፡
ኣብ ውሽጢ ካርሸሊ ካብ 2001 ኣትሒዙ ብኣዚዩ ልዑል ጥንቃቐ ዝሕለዋን ብኣባላት ጉጅለ ዓፈናን ስጉምትን ጥራይ ዝእለዩ እሱራት ዝእሰሩለን እዘን ካሜራታት ቁጽሪ 17ን 19ን እየን፡፡ ኣብ ትሕቲ ካሜራ ቁጽሪ 17 ኣብ ሓንቲ ሸላ ኮሎኔል ተስፋልደት ስዩምን ሳልሕ ኣቡቦከርን ብሓባር ንነዊሕ ጸኒሖም እዮም፡፡ ኪኖ በዓል ተስፋልደት ብ18 ነሓሰ 2017 ድሕሪ ናይ 14 ዓመታት ማእሰርቲ ሰኣን ግቡእ ሕክምና ዝተሰውአ ገዲም ተጋዳላይ ሰለሙን ሃብቶም’ውን ኣብ ካሜራ ቁጽሪ 15 ኔሩ፡፡
እቶም በ “ኣኽራርነት” ዝተጠርጠሩ ግን፡ ቅድሚ ናብ ካርሽሊ ምእታዎም ወዲ በየነ ኣብ ዝተፈላለየ ቦታታት መርመራ ክገብረሎም ድሕሪ ምጽንሑ፡ ባህር ስነ-ጥበባዊ እድሪስ መሓመድ ዓሊ ዝርከብዎም ጥርጡራት ኣብተን ዝተጠቕሳ ካሜራታት ካብ ወርሒ 11/ 2005 ጀሚሩ ን22 ኣዋርሕ ኣብ ካርሸሊ ጸኒሖም፡፡ ኣብ ካርሽሊ ኣብ ዝጸንሑለን 22 ኣዋርሕ፡ ንሓንቲ ካልኢት‘ውን ብርሃን ጸሓይ ሪኦም ኣይፈልጡን፡፡ ዝኾነ ዓይነት ሕክምናዊ ሓገዝ’ውን ኣይተገብረሎምን፡፡
ብሓፈሻ ካብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ሃገርና በቲ እዋን ተለቒሞም ኣብ ካርሸሊ ዝተቐየዱ እሱራት ዝስዕቡ ‘ዮም፡፡
- እድሪስ መሓመድ ዓሊ፡ ስነ-ጥበባዊ
- ኣልኣሚን ጀላኒ፡ ኣባል ትራፊክ ፖሊስን ኢሚግረሽንን ዝነበረ
- ጅምዕ ስዒድ ከሊል፡ ጋዜጠኛ ኤርትሪያ ኣልሓዲሳ ዝነበረ
- ኣደም መሓመድ ዓሊ (ኣደም ሸልሸል)፡ ኣብ ኮሚሽን ፖሊስ ሰኣላይ ዝነበረ
- ሮባት ኣልሓሰን፡ ኣሰልጣኒ ኩዕሶ እግሪ ኣብ ዓንሰባ
- መሓመድ ጅምዕ ኣረይ፡ ኣብ ኮሚሽን ፖሊስ ኣብ ክፍሊ ፎረንሲክ መርመራ ዝነበረ
- ጣሃ መሓመድ ኑር፡ ካብቶም መስረቲ ተሓኤ ሓደ፡ ድሕሪ ናጽነት ኣባል ኮሚሽን ሪፈረንዱምን ቆዋማዊ ባይቶን ዝነበሩ
- ዑሞር ከኪያ፡ ገዲም ተጋዳላይ ተሓኤን ህዝባዊ ግንባርን
- መሓመድ ዓብዲል ሓሌብ፡ ጋዜጠኛ ኣልሓዲሳ (ገጣሚ፡ ጸሓፋይን ነጋዳይን)
- ኣቡበክር ባርቕ ሮሞዳን፡ ኣባል ቤ/ጽ ህግደፍ ንኡስ ዞባ ከረን
- ሳልሕ ግሬነት፡ ካብ መገዲ ኣየር ኤርትራ
- መሓመድ መስመር፡ ሰራሕተኛ መንግስቲ ኣብ ከረን
- መሓመድ ኑር፡ ማናጀር ሆቴል ካብ ኣቑርደት
- ሓሰን ኣቡበኩር (ፍሬኒ)፡ ስነጥበባዊን ማናጀር ሆቴል ካብ ባረንቱ (6 ዓመት ተኣሲሩ ተፈቲሑ ክፍታሕ እንከሎ ኣፉ ኣይዛረብን ኔሩ ድሕሪ 2 ወርሒ ኣብ ባረንቱ ሞይቱ)
- ዓብደላ ሮሞዳን፡ ነጋዳይ ኣብ ከረን
- ካፒተን ኣሕመድ መሓመድ ሙሳ (ጁኑብ)፡ ኣባል ኮማንዶ ዝነበረ
- መሓመድ ሙሳ ራቃን
- ሓደ ስሙ ዘይተፈለጠ ሱዳናዊን ‘ዮም፡፡
ክቡራት ተኸታተልቲ!
ንምዝኽኻር ዝኣክል፡ በዓል እድሪስ ኣብ ዝተኣሰርሉ እዋናት ማለት፡ ኣብ 2006 ወርሒ 7 ሓደ ካብ ወጻእ ዝኣተወ ኤርትራዊ ሰኺሩ፡ ኣብ ሞንጎ ካልኣይ መደብርን ካርሸልን ዝርከብ መንደቕ ብመኪና ሃሪሙ ኣፍሪስዎ ኔሩ፡፡ ኣብቲ ግዜ፡ ንገለ መዓልታት እቲ መንደቕ ብዚንጎ ተሓጺሩ ነይሩ፡፡ ንሱ‘ውን ንሓደ ሰሙን ተኣሲሩ ወጺኡ’ዩ፡፡ በቲ ዝፈረሰ ሸነኽ ዝነበሩ በዓል ደጀን ዓንደሕሸል ዝርከብዎ፡ ገለ እሱራት ናብ ካሜራ ቁጽሪ 3 ተሰጋጊሮም ኔሮም፡፡ ካብዚኣቶም እቲ “ንኢሳይያስ ክቐትል ተላኢኹ” ዝተብሃለ ሱዳናዊ ነስረዲን ኣቡቦክር ሓደ ነይሩ፡፡ ኣብ ካርሸሊ ካብ 1997 ጀሚሩ ንነስረዲን ኣቡቦከር ሓዊሱ ብዙሓት ኣሕዋት ሱዳናውያን ብዝተፈላለየ ምኽንያት ተኣሲሮም ’ዮም፡፡ ሜጀር ካሕሳይ በየነ ውን፡ ካብቶም 18 እሱራት ንሓደ ሱዳናዊ ደጋጊሙ ይረኽቦ ነይሩ፡፡ ጉዳይ በዓል እድሪስ ውን ብቐጥታ ምስ ኣብ ሱዳን ዝርከቡ ሃይማኖታውያን ብምትእስሳር እዩ ተራእዩ፡፡ ኣብ 2006/7 ምስቶም 18 ዝተኣስረ ሜጀር ካሕሳይ በየነ ደጋጊሙ ዝረኸቦ ዝነበረ ሱዳናዊ ግን እቲ ነስረዲን ዘይኮነስ ካልእ እዩ፡፡
ኩሎም እሱራት ኣብ ጸብጻባቶም ብጀካ “ዝስዕቦም ስጉምቲ ስለ ዝተረድኡ ነቒጾም (ክኣምኑ ኣይከኣሉን)” ዝብል ብጭቡጥ ዝኣመንዎ ገበን ኣይነበረን፡፡ ኣብ መወዳእታ ካብ 18 እሱራት እቶም 11 ብሜጀር ካሕሳይ በየነ ንሕልፈት ተፈሪዶም ናብ ካልኦት ካሜራታት ፋሕ ኢሎም፡፡ ካብኣቶም ኣብ 2008 ሓደ ካብቶም መስረቲ ተሓኤ ዝነበሩ ኣቦይ ጣሃ መሓመድ ኑር ከምዝሞቱን ሬሳ ንስድራ ከምዝተውሃበን ይፍለጥ፡፡ ኩነታት ናይቶም ን”ሕለፈት” ዝተፈረዱ 10 እሱራት ድማ ኣብ ከይዲ ክፍለጥ’ዩ፡፡
ብጀካ እቶም ናይ ሕልፈት፡ “ኣብ ከተማታትን መሳጊድን ፍሉይ ናይ ኣኽራርነት ዝንባሌታት ዘለዎምን መሳርሒ ናይ ካልኦት ናይ ምኻን ተኽእሎ ዘለዎም ” ብዝብል ዝተፈለዩ 7 እሱራት ‘ዮም፡፡ እዞም ብወዲ በየነን ፍስሃጽዮንን ተመምዮም ብዕቱብ ክተሓዙ ዝተወሰነሎም እሱራት ድማ ዝስዕቡ ኔሮም፡፡
- ስነ-ጥበባዊ እድሪስ መሓመድ ዓሊ፡ ኣብ ባህሊ፡ ያታን ቋንቋ ትግረን ዓረብን፡ ዝለዓለ ኣበርክቶ ካብ ዝነበሮም ገዳይም ስነ-ጥበባውያን ሃገርና ሓደ እዩ፡፡ ብ1956 ካብ ኣቦኡ ሓጂ መሓመድ ዓሊ ሕመድን ኣዲኡ ሓሊማ ሓጂ ሙሳን ኣብ ናሮ ቃምጭዋ ተወሊዱ፡፡ ጌና ኣብ ንኡስ ዕድሚኡ ናብ ሱዳን ከባቢታት ገዳሪፍን ኣትባራን ተሰዲዱ ናይ መብኣታን ካልኣይን ደረጃ ትምህርቱ ኣብኡ ወዲኡ፡፡ ብ1974 ድማ፡ ምስ ተጋድሎ ሓርነት ተጸምቢሩ፡ ኣብ ቃልሲ ንናጽነት ኣብ ዝተፈላለየ ባህላዊን ጎስጓሳዊን ዓውዲታት ጉቡኡ ዘበርከተ ገዲም ተጋዳላይ ‘ዩ፡፡ ዝበዝሐ ዕድሚኡ ኣብ ሱዳን ዘሕለፈ እድሪስ፡ ቅድምን ድሕርን ናጽነት ብቋንቋታት ትግረን ዓረብን፡ ዝተፈላለዩ ደርፍታት ብምውጻእ፡ ኣብ ኤርትራን ሱዳንን ሓያሎ ህቡብነትን ተቐባልነትን ረኺቡ’ዩ፡፡ ኣብ ሃገራዊ በዓላትን ፌስቲቫላትን’ውን፡ ብባህላዊ ጉዳያት ህግደፍ ተዓዲሙ፡ ዝተፈላለዩ ደርፍታት ኣቕሪቡ ‘ዩ፡፡ መብዛሕትኡ ህዝብና፡ “ሆይ ሆይ መርዓዊ” ብዝብል ደርፉ ዝዝክሮ እድሪስ መሓመድ ዓሊ፡ ነታ ህብብቲ ደርፊ ኣመልኪቱ፡ ሓደ እዋን፡ ኣብ ሓደ ሚዲያ፡ “ንኢሳይያስ ዲኻ ደሪፍካያ?” ተባሂሉ ምስ ተሓተተ፡ “ኣነ ነዛ ሓዳስ ሃገር ዝተረከበ ህዝቢ ኤርትራ፡ ከም መርዓዊ ስለ ዝሓሰብኩዎ እምበር፡ ንውልቀ ሰብ ኣይደረፍኩዋን፡፡” ብምባል መሊሱ ኔሩ፡፡ “ባለግረን”፡ “ምስ ሪም ምድር”፡ “በድሪ ሓሌ”፡ ሽክና ሁሌ ከሬት ምድርና”…እንዳበለ ብቋንቋታት ትግረን ዓረብን ዝደረፈ እድሪስ፡ ከም ናይ ወጋሕታ ጥዑም ዜማ ኣዕዋፍ፡ ናብ ውሽጥኻ ዝሰርጽ፡ ነቲ ጥዑም ድምጹ፡ መብዛሕትና ኤርትራውያን ወትሩ ኣይንርስዖን፡፡ ብቋንቋ ዓረብ ደርፍታቱ’ውን ሱዳናውያን ይፍትውዎን የድንቕዎን’ዮም፡፡ ኣብ ድሕሪ ባይትኡ ዕባይ ሱዳን ብምኻኑን ብዙሓት ሱዳናውያን ስለዝረኽብዎን፡ ብእንዳ ህግደፍ’ውን ካብቶም “መዋእል ጅበሃዊ ዝንባሌታት ዘይሓደጎ” ዝበሃሉ ሓደ ስለዝነበረን፡ ከምኡ ውን ኣብ መሳጊድ የዘውትር ስለዝነበረ “ብኣኽራርነት” ተጠርጢሩ ኣብ ወርሒ ሕዳር 2005 ብኣባላት ጸጥታ ተዓፊኑ ተቐይዱ’ዩ፡፡
- ጅምዕ ስዒድ ከሚል፡ ብ1963 ኣብ ቃሩራ ተወሊዱ፡ ኣብ ንኡስ ዕድሚኡ ምስ ወለዱ ናብ ሱዳን ተሰዲዱ ክሳብ 2ይ ደረጃ ኣብ ሱዳን ተማሂሩ፡፡ ኣብ ፈለማ 1980ታት ናብ ሊብያ ከይዱ፡ ኣብ ትራቡሉስ ኣብ ሓደ ዩንቨርስቲ ተማሂሩ፡፡ በቲ እዋን ኣባል ማሕበር ተምሃሮ ኤርትራ ኣብ ሊብያ ብምኻን ንጡፍ ኣበርክቶ ጌሩ እዩ፡፡ ብዙሕ ከይጸንሐ ናብ ሜዳ ወሪዱ፡ ኣብ ጎስጓስን ዜናን ኣገልጊሉ፡፡ ድሕሪ ናጽነት ኣሰናድኢ ጋዜጣ ኣልሓዲሳ ብምኻን፡ ኣዳላዊ ዓምድታት ስፖርት ኮይኑ ኣገልጊሉ፡፡ ብባህሪኡ ኣዚዩ ቁኑዕን ደፋርን ዝነበረ ጅምዕ፡ ኣብ ኣኼባታት ዓው ኢሉ ዝመስሎ ብምዝራቡ፡ ብዙሕ ግዜ ግዳይ ምፍርራሕን መጠንቀቕታን ኮይኑ ኔሩ እዩ፡፡ ኣብ 2001 ሓላፊ ኣህጉራዊ ኦሎምፒክ ኮሚተ ኣንቶኒዮ ሳማራጅ፡ ናብ ኤርትራ ዑደት ኣብ ዝገበረሉ እዋን፡ ቤ/ጽ ኮሚተ ኦሎምፒክ ኤርትራ፡ ግብጃታት ብምግባር፡ ነቲ ሓላፊ ሓደ ጥንታዊ መስቀል ከም ህያብ ኣበርኪትሉ ኔሩ፡፡ ንጽባሕቲኡ ጅምዕ፡ ኣብ ጋዜጣ ኣልሓዲሳ “ንኹለን ሃይማኖታት፡ ባህልን ያታን ብሄራት ኤርትራ ዘይውክል፡ ንዓለማዊ ባህሪ ህግደፍ ዘይምጥን ህያብ ተዋሂቡ” ብምባል ብምጽሓፉ፡ ኣብ ማእከላይ ቤ/ጽ ሚኒስትሪ ዜና ተጸዊዑ፡ ብቐጥታ ብናይዝጊ ክፍሉ ከቢድ መጠንቀቕታ ተዋሂብዎ ኔሩ፡፡ ኣብ መወዳእታ ኣብ ዝተፈላለዩ ኣኼባታት፡ ብዝልዓሎም ተረርቲ ሕቶታት፡ ኣብ ጠመተ ሓለፍቲ ስለዝኣተወ ብምስምስ ኣኽራርነት ተጠርጢሩ ኣብ ወርሒ ሕዳር 2005 ካብ ከባቢ ቃኘው፡ ብኣባላት ጸጥታ ተዓፊኑ ተወሲዱ፡፡
- ኣደም መሓመድ ዓሊ (ኣደም ሸልሸል)፡ መዋእሉ ኣብ ሱዳን ዝዓበየ ኮይኑ፡ ካብቶም ብሱዳን ካርቱም ኣቢሎም ዝኣተው ቀያሕቲ ዕምበባ ሓደ ኔሩ፡፡ ድሕሪ ናጽነት ድማ ኣብ ማእከላይ ቤ/ጽ ኮሚሽን ፖሊስን (ኣጅብ) ተወዚዑ፡ ኣብ ትሕቲ ህዝባዊ ርክባት ፖሊስ ኤርትራ ናይ ጋዜጣ ህዝብን ፖሊስን ሰኣላይን፡ ኣብ ክፍሊ ሕትመት ተመዲቡ ሰሪሑ እዩ፡፡ ሸልሸል ብውልቁ ውን ኣብ ዝተፈላለዩ ውራያት ዝስእል ዝነበረ ህርኩት መንእሰይ’ዩ፡፡ ኣብ ፈለማ 2005 ናብ ሚኒስትሪ ዜና ንክቕየር መደብ ተገይሩ ኔሩ፡፡ ኣብ ኣስመራ ን”ኢሳይያስ ክጻረፍን ዝውዕል” ተባሂሉ ብተደጋጋሚ ኣብ ውሽጣዊ ጸጥታ ተጠቂሙ ኔሩ፡፡ ኣብ ወርሒ ሕዳር 2005 ብ “ኣኽራሪነት” ተጠርጢሩ ካብ ሓደ እንዳ መርዓ ምስ ባድልኡ ብኣባላት ሃገራዊ ድሕነት ተዓፊኑ ናብ ካርሸሊ ተወሲዱ፡፡
- ኣልኣሚን ጀላኒ፡ ፈለማ ኣባል ኢሚግረሽን ደሓር ድማ ኣባል ፖሊስ ትራፊክ ዝነበረ ‘ዩ፡፡ ኣብ ወርሒ ሕዳር 2005 ምስቶም 18 ቀንዲ ጥርጡራት ብኣባላት እንዳ ጸጥታ ተዓፊኑ ናብ ካርሸሊ ዝተወስደ ‘ዩ፡፡
- ካፒተን ኣሕመድ መሓመድ ሙሳ (ጁኑብ)፡ ኣባል እንዳ ኮማንዶ ዝነበረ ኣብ ዓላ ተኣሲሩ ዝጸንሐ ብተመሳሳሊ ብ “ኣኽራርነት” ተጠርጢሩ ተዓፊኑ ናብ ካርሸሊ ዝኣተወ’ዩ፡፡
- ሮባት ኣልሓሰን፡ ኣሰልጣኒ ኩዕሶ እግሪ ጋንታ ዓንሰባ ዝነበረ፡ ኣብ ከረን ካብ መስጊድ ብ “ኣኽራሪነት” ተጠርጢሩ ተዓፊኑ ዝተወስደ መንእሰይ ‘ዩ፡፡
- ዓብደላ ሮሞዳን፡ ዝተብሃለ ካብ ዞባ ደቡብ ተዓፊኑ ዝመጸ ‘ዮም፡፡
እዞም 7 ቀንዲ ጥርጡራት ንኣስታት ሓደ ወርሒ፡ ዕለታዊ ብኣባላት መርመራ (ወዲ በየነን ፍስሃጽዮንን)፡ ካብ ሸላታቶም እንዳተጸውዑ፡ “ኣባላት ጃሃድ ከም ዝኾንኩም እመኑ” እንዳተብሃሉ ብሕሱም ይቕጥቀጡ ኔሮም፡፡ ካብኣቶም እቶም ሰለስተ ማለት ኣልኣሚን ጀላኒ፡ ሮባት ኣልሓሰንን ዓብደላ ሮሞዳንን ብሰንኪ ሕሱም ማህረምትን ስእነት ሕክምናዊ ሓገዝን ካብ ወርሒ 6 ክሳብ ወርሒ 7/2007 ኣብ ዝነበረ ግዜ፡ ኣብ ውሽጢ ሸላታት ተሰዊኦም፡፡ ኣልኣሚን ጀላኒ ብውጽኣት ተሳቕዩ፡ ካብ ሕክምና ተሓሪሙ፡ ዘይምሱል መሲሉ፡ ኣብ ሸላ ሂወቱ ምስ ሓለፈት፡ ብመሸማዕ ተጠቕሊሉ ኣብ ሓደ ለይቲ ሜጀር ወዲ በየነ ንገለ ኣባላት ዓፈናን ስጉምትን ሒዙ ኣብ መስመር ደቂምሓረ ከባቢ ደቂናዞ ብሕቡእ ቀቢሮምዎ፡፡
ሮባት ኣልሓሰንን ዓብደላ ሮሞዳንን እውን፡ ብሰንኪ ከቢድ መርመራን፡ ማህረምትን ግዳያት ስንክልናን ሕማም ሳምቡእን ኮይኖም፡ ኣብ ናይ መዓልታት ኣፈላላይ ኣብ ውሽጢ ዝነበርዎ ሸላ ሞይቶም፡፡ ንክልቲኦም ብለይቲ ሜጀር ወዲ በየነ ዝመርሖም ኣባላቱ ኣብ ጉዋ መገዲ ደቂምሓረ ጥቓ ዓዲ ኣርዓዳ ብሕቡእ ተቐቢሮም፡፡
ካብ ቤ/ጽ ፕረሲዳንት ጀሚሩ፡ ክሳብ ኣካላት ሃገራዊ ድሕነት፡ ብሰንሰለት ልዑል ጠመተ ዝተገብረሉ ጉዳይ ብምኽንያት “ጥሩፍነት” ኣብ ዝተፈላለየ ቤት ማእሰርታት ናይ ዝተኣሰሩ ልዕሊ 300 ዜጋታትን ጉዳይ ናይ በዓል እድሪስን ብዙሓት ዜጋታት ኣብ መርመራን ቤት ማእሰርትን ክስውኡ ምስ ጀመሩ፡ ኣብ ክልቲኡ ቤ/ጽሕፈታት ኣኼባታት ይካየድ ኔሩ፡፡ ብዕለት 20/8/2007 ድሕሪ ፋዱስ ሰዓት 4፡30 ብ/ጀ ኣብርሃ ካሳ፡ ብ/ጀ ስምኦን ገብረድንግል፡ ኮ/ል ወልደዝጊ ባህታን ሜጀር ካሕሳይ በየነን ናብ ቤ/ጽ ፕረሲዳንት ተጸዊዖም፡፡ ከባቢ ሰዓት 5፡00 ተመሊሶም ኣብ ማእከላይ ቤ/ጽሕፈት ወኪል ሃ/ድሕነት (ቻው ሆቴል) ሓጺር ኣኼባ ኣካይዶም ኔሮም፡፡ በቲ እዋን መበገሲኡ ካብ ሱዳን ዝገበረ ናይ “ኣኽራርነት ዝንባለታት” እንዳተብሃለ ዘይመስል ወረታት ኣብ መሳጊድ ብ03 ብምዝርጋሕ ኣመንቲ ነንባዕሎም ክጠራጠሩ ይግበር ኔሩ፡፡
ዕለት 22/08/2007 ናይ ንጉሆ፡ ሜጀር ካሕሳይ በየነ ናብ ካርሸሊ ከይዱ፡፡ ኣብቲ እዋን ኣብ ሓለዋ ዝነበሩ ኣባላት ዓፈናን ስጉምትን፡ ሜጀር ዓብዱ ሰላም ጌቱ፡ በረኸት ሃብተን ግርማይ ሓጎስን ነይሮም፡፡ ሰለስቲኦም ተጸዊዖም ስራሕ ከምዝወድኡን ሚሸት ግን፡ ከምዝድለዩ ተሓበሮም፡፡ ንሓላፊ ካርሸሊ ኣቶብርሃን ድማ፡ ካብ ድሕሪ ፋዱስ ጀሚሩ ንሸነኽ ምብራቕ ኣብ ናሕሲ ዝነበሩ ዋርድያታት ክኣልዮም ተሓቢርዎ፡፡
ድሕሪ ፋዱስ ሰዓት 4፡00 ፡ ሜጀር ካሕሳይ በየነ (ወዲ በየነ)፡ ሰሌዳኣ ERG 01202 ዝኾነት ጻዕዳ ሚኒባስ መኪና (ክሳብ ሕጂ ኣብ ቤ/ጽ ደው ዝበለት) ሒዙ ናብ ካርሸለ ተላኢኹ፡፡ ኩሉ ምድላዋት ከምተጻፈፈ ምስኣረጋገጸ፡ ንኣባላት ሓለዋ ጸዊዑ፡ ነቶም እሱራት በቢሓደ ከውጽእዎምን ኣብ መንጎ እተን ካሜራታት፡ ኣብ ዝርከብ ጎልጎል፡ “ከይደሃሉ” ሰላምታ ክለዋወጡ ብምግባር፡ ኣብ መወዳእታ ማስኬራ ወዲዮም ናብታ ማኪና ከእትውዎም ኣዘዞም፡፡
ሰዓት 5፡00 ምስኮነ ሰለስቲኦም ሓለውቲ፡ ናብ ሸላ እንዳ ኣተው ነቶም እሱራት ከውጽኡዎም ጀመሩ፡፡ ቀዳማይ ዝወጸ…ኣባል እንዳ ኮማንዶ ነበር ተጋዳላይ ካፒቴን ኣሕመድ መሓመድ ሙሳ (ጁኑብ) እዩ፡፡ ኣብ ካልኣይ ዝወጸ፡ ኣባል ፖሊስ ኤርትራ ነበር፡ ሰኣለይ ኣደም መሓመድ ዓሊ (ኣደም ሸልሸል) እዩ፡፡ ቀጺሉ ባህር እድሪስ መሓመድ ዓሊ እዩ ወጺኡ፡፡ ኣብ መወዳእታ ንኣባል እንዳ ዜና ጅምዕ ስዒድ ከሚል ኣውጺኦምዎ፡፡ ኩሎም ኣብታ ንእሽቶ ጎልጎል ንተወሰነ ደቓይቕ ተኣኪቦም፡፡ እዛ ጎልጎል፡ ሹምባሕሪ ዝተብሃለ ኣውቲስታ ዝመርሓ፡ ናይ ሜጀር ኣቶብርሃን መኪና ፓርክ ዝገብረላን፡ ፓይሎት ደጀን ዓንደሕሸል ነታ ማኪና ኣልዒሉ ዝሃደመላን’ያ፡፡
ካብቶም እሱራት ኣደም መሓመድ ዓሊ (ሸልሸል)፡ መሓውራቱ ጠሊምዎ ስለ ዝነበረ ፈለማ ክእሰር እንከሎ፡ ካብቲ ዝተዓፈነሉ እንዳ መርዓ ተኸዲንዎ ዝነበረ ባድላ፡ ካብ ኣቶብርሃን ተቐቢሎም፡ ባዕሎም እቶም ሓለውቲ ከዲኖም፡ ተሰኪሞም እዮም ናብቲ ጎልጎል ዘውጽኡዎ፡፡ ኩሎም ብሰንኪ ን22 ኣዋርሕ ኣብ ጸልማት ብምጽንሖም፡ ኣዕንቶም ብርሃን ክጻወር ኣይክእልን ኔሩ፡፡ ድሕሪ ሒደት ደቓይቕ ኩሎም ገጾም ሚላኖ ማስኬራ ተገይርሎም፡ ናብታ መኪና ተሰቒሎም፡፡ እታ ሚኒባስ ካብ ካርሸሊ ወጺኣ ብእንዳማርያም፡ ጋራዥ ዓምበርበብ፡ ማይጃሕጃሕ ኣቢላ፡ ኣብ ሞኖፖል ዝርከብ ብኮሎኔል ርእሶም ኣባይ (ወዲ ማርጋኖ) ዝምራሕ ጨንፈር ቤ/ጽ ሃገራዊ ድሕነት ኣትያ፡፡ ኣብ ውሽጢ’ቲ ካንሼሎ ጨንፈር ቤ/ጽ ሃገራዊ ድሕነት ምስ ኣተው፡ እቶም ኣቐዲሞም ነቶም እሱራት ንሓደ ዓመት ዝኣክል ክሕልው ዝጸንሑ 3 ኣባላት ዓፈናን ስጉምትን (ዓንዳይ መንግስትኣብ፡ ሃብተኣብ ኣዋጁን እዝጊሕሽ ኣብርሃን) ጸኒሖምዎም፡፡ ሓደ ብሓደ ካብ መኪና ምስ ወረዱ ንኹሎም ተረኪቦም ኣብ ውሽጢ እቲ ካንሸሎ ዝርከብ ሓደ ክፍሊ ዳጎንዎም፡፡
እቶም ካብ ካርሸሊ ዝመጹ ኣባላት ድማ፡ ካብ ማእከላይ ቤ/ጽሕፈት ውሽጣዊ ጸጥታ፡ ብሓላፊ ክፍሊ ሎጂስትክስ ሜጀር ክብሮም ገረታቲዎስ ዝተዳለወ፡ ኣፍራዛን ባዴላን ከይዶም ኣምጺም፡፡ በቲ ዕለት ኣብ ወኪል ሃገራዊ ድሕነት፡ ንጉዳይ በዓል እድሪስን ብጾቱን ከጻሪ ከም ካልኣዩ ንሜጀር ወዲ በየነ ዝተመዘ ሜጀር ፍስሃጽዮንን ሜጀር ተወልደ ራሻይዳን (መርማሪ ጥርጡራት ፖለቲካ)፡ ብላዕሊ ተኣዚዞም ምስቶም ኣፍራዛን ባዴላን ዝወስዱ ኣባላት ናብታ መኪና ተሰቒሎም፡፡ ብሓባር ናብ ቤ/ጽሕፈት ኮ/ል ርእሶም ኣባይ (ወዲ ማርጋኖ) ከይዶም፡፡
ኣብ ሞኖፖሊዮ፡ ከም ሓላፊ ጨንፈር ብልሽውናን ምጽንጻንን ብምኻን በቲ እዋን ዝተመደበ፡ ኮሎኔል ርእሶም ኣባይ (ወዲ ማርጋኖ)፡ እታ ዝነበረላ ቤ/ጽ ንከምዚኦም ዝኣመሰሉ ስርሒታት ምችእትን ተመራጺትን እያ ኔራ፡፡ ብመስተን ጠላዕን ውሉፍ ዝኾነ ኮ/ል ርእሶም ኣባይ (ወዲ ማርጋኖ)፡ ኣብ ከባቢ ፊት ባተሪሮኖ ዘላ እንዳ ነዳዲ ነጸላ መንድቕ እዩ ዝነብር፡፡ ኣብ ሜዳ ኣባል ኮማንዶ ህ.ግ. ኮይኑ ኣብ ቅያ 18 ደቓይቕ ዝተሳተፈ ተጋዳላይ እዩ፡፡ ድሕሪ “ወራር ወያነ” ኣብ 2000ን 2001ን ኣብ ምልቃምን ቅትለት ኢትዮጵያውያንን ከምኡ’ውን፡ ኣብ ምዕፋን “ኣባላትን ሰዓብትን” ጉጅለ 15 ዝተሳተፈ እሙን ኣባል’ዩ፡፡
ኣብ ወኪል ሃ/ድሕነት፡ ኣብ ተፈላለዩ ክፍልታትን ጽፍሕታትን ተመዲቡ ድሕሪ ምግልጋሉ፡ ኣብ ቀረባ ዓመታት ድማ ብስም Red sea security services ዝጽዋዕ፡ ሓውሲ ስለያዊ ትካል ተኸፊትሉ፡ ኣብ ሓለዋን ምብጽጻሕን ዕደና ወርቂ ዛራ ተመዲቡ ይነጥፍ ኣሎ፡፡ ኣብ ጉዳይ በዓል እድሪስ መሓመድ ዓሊ ግን፡ ናይታ ቤ/ጽሕፈቱ መፋቱሕ ንወዲ በየነ ኣረኪቡ ጥራይ እዩ ዝወጸ፡፡
በቲ ዕለት፡ ብበዓል ስምኦን ዝወረደ ትእዛዝ መሰረት፡ ኣብቲ ስርሒት ዝነጥፉ ኣባላት ኣብ ክልተ ጉጅለታት ክምቀሉ ተገብረ፡፡ ብተወሳኺ በዓል ወዲ በየነ ነፍሰወከፍ ቀጻሊ ዕማማት ክሳብ ናይ መወዳእታ ሰዓት፡ ንዝኾነ ኣባል ንከይሕብሩ ጥቡቕ መምርሒ ተዋሂብዎም ኔሩ፡፡ ልክዕ ሰዓት 6፡00 ምስኮነ፡ ቀዳማይ ጉጅለ ዝተሰመዩ፡ ብመራሕ ማኪና ዓብዱ ሰላም ጌቱ ዝተመርሑ፡ እቶም 3 ኣባላት ሓለዋ፡ ብቤት ገርግሽ ኣቢሎም መንገዲ በጽዕ ሒዞም ልክዕ ሰዓት 7፡30 ጋሕቴላይ ኣተው፡፡ ክሳብ ዝጽልምት ንዝተወሰነ ሰዓታት ምስ ጸንሑ፡ ጋሕቴላይ ሓሊፎም ንሸነኽ የማን ተጠውዮም፡ ኣብ ማይኣጣል ምስ በጽሑ፡ መራሕ መኪና ዓብዱሰላም ጌቱ መብራህቲ ኣጥፊኡ መኪና ደው ኣበለ፡፡ ኣርባዕቲኦም ካብታ መኪና ወሪዶም፡ ባዴላን ኣፍራዛን ተሸኪሞም፡ ካብ ጽርግያ ንሸነኽ ሰሜናዊ ምብራቕ ንኣስታት 10 ደቓይቕ ብእግሪ ተጓዒዞም፡ ኣብ ሓደ ሰራው (ጨዓ) ዝበዝሖ ጎልጎል ምስ በጽሑ፡ ጋህሲ ምኹዓት ጀሚሮም፡፡ ካብኣቶም ዓብዱ ሰላም ጌቱ ንካልአይቲ ጉጅለ መገዲ ክመርሕ ናብ ጋሕቴላይ ተመሊሱ፡፡ ብሓላፊ’ቲ ስርሒት ሜጀር ካሕሳይ በየነ ዝተምርሑ 4 ኣባላትን እሱራትን ዝሓዘት ጉጅለ ድማ፡ ንዕኦም ስዒባ ኣብ ጋሕቴላይ ጸኒሓ፡፡
ድሕሪ ሰዓታት ላዕለዎት መርመርቲ ዝርከብዎ ካልኣይ ጉጅለ፡ ብመራሕ መኪና ዓብዱ ሰላም ጌቱ ተመሪሖም፡ ኮድ 3 ጻዕዳ ላንድኩሮዘር ሒዞም፡ ብድሕሪኦም እታ ካብ ካርሸሊ ጀሚራ ዝነበረት ካልኣይቲ መኪና (ሚኒባስ) ኣስዒቦም፡ ናብ ማይ ኣጣል በጺሖም፡፡ ኣብ ካልኣይቲ ጉጅለ ወዲ በየነ፡ ፍስሃጽዮን፡ ተወልደ ራሻይዳን ም/ተለንተ መልኣከ ሓጎስ (ሊንጎ) ዝተብሃለ ኣውቲስታ ኔሮም፡፡ ብመሰረት ስርሒታዊ ጸብጻባት ቤ/ጽሕፈት ሃገራዊ ድሕነት፡ ብሓፈሻ ኣብታ ዕለት (22/08/2007 ፍርቂ ለይቲ) ዝተሳተፉ ኣባላት፡ እዞም ኣብ ክልቲኤን ጉጅለታት ዝነበሩ’ዮም፡፡ ኣብ ማይኣጣል ምስበጽሑ 4 ብኣጠምራ ሰራው ዝተጸፍጸፉ፡ ኣእዳዎም ብፌሮ ዝተሞቁሑ እሱራት፡ ካብታ ላንድክሮዘር በቢሓደ ኣውጺም፡ ናብቲ ጋህሲ ብምውሳድ በዓሉ ወዲ በየነ ብድምጺ ኣልቦ ብረት ረሽንዎም፡፡ ኣብዛ ዕለት ዝተረሸኑ እሱራት’ውን፡ እቶም መዋእሎም ብሰንኪ ፍቕሪ ሃገር ኣብ ገድሊን ኣብ ናጽነትን ዝተፈላለየ ኣበርክቶ ዝገበሩ ዝስዕቡ ዜጋታትና ኔሮም፡፡
- ስነ ጥበባዊ እድሪስ መሓመድ ዓሊ
- ኣደም መሓመድ ዓሊ (ሸልሸል)
- ጅምዕ ስዒድ ከሚል
- ካፒተን ኣሕመድ መሓመድ ሙሳ ‘ዮም፡፡
ድሕሪ መርሸንቲ እዞም ግዳያት፡ እቶም ኣባላት ሓመድ ኣልቢሶም፡ ነቲ ጉድጓድ ኣብቲ ከባቢ ብዝርከብ ኣግራብን ሓመድን ኣመሳሲሎም፡ ሰዓት 02፡30 ምስኮነ፡ ኩሎም ኣባላት መገዲ ጋሕቴላይ ሒዞም ንኣስመራ ተመሊሶም፡፡ ናይዚ ሙሉእ ጸብጻብ (Operational Report) ኣብ ቤ/ጽ ፕረሲደንት ተዓቂቡ ኔሩ፡፡ ገለ ካብ ትሕዝቶ ጸብጻባት፡ ኣቦ አደም ሸልሸል ኣብ ኣጅፕ (ቤ/ጽ ፖሊስ ኤርትራ) ብዛዕባ ደሃይ ወዶም ብተደጋጋሚ ከምዝሓተቱን፡ እቲ ዘሕዝን ሓንቲ ኣሚራ መሓመድ ትበሃል ጓል ክምርዖ መደብ ከምዝነበሮን ከይተረፈ ብደቂቕ ይገልጽ፡፡
ክቡራት ተኸታተልቲ!!
ነዚ ጽሑፍ ከዳሉ እንከለኹ ብሓቂ ንምግላጹ ዘጸግም ሓዘን እንዳተሰመዓኒ ‘ዩ፡፡ ኣብ ወኪል ሃገራዊ ድሕነት ድሕሪ ከምዚ ዓይነት ስጉምቲ፡ ብላዕለዎት ሓለፍቲ ዝዝረብ ሓደ ልሙድ ኣበሃህላ ኣሎ “ሳግላ ብላዕ ኣይትቕላዕ!” ዝብል፡፡ እምበኣር እቲ ነዘመናት ተኸዊሉ ዝነበረ ሳግላ ሎሚ ቀላሊዐዮ ኣለኹ፡፡ ገና ውን ብዙሓት ሳግላታት ክቐላልዕ እየ፡፡ በዚ ኣጋጣሚ ነዚ ሓበሬታ ዝሰማዕኹም ስድራቤት ሰማእታትን መላእ ህዝቢ ኤርትራን ጽንዓት ይሃብኩም ይብል፡፡
ሕጂ’ውን እዝኒ ዘለዎ ይስማዕ!
ኣብ ዝሓለፈ 27 ዓመታት ብፍላይ ድሕሪ ምፍራስ እንዳ 72 ብስም ውሽጣዊ ጸጥታ ዝቖመ ትካል ብጀካ በትረ ስልጣን ኢሳይያስ ምሕላውን ምንዋሕን፡ ንህዝቢ ኤርትራ ምብስባስን ምጽናትን ዘረጋገጾ ሃገራዊ ፋይዳ የልቦን፡፡
ሕጂ’ውን እዝኒ ዘለዎ ይስማዕ!
ካብ መላእ ሃገር ብስም ሚሊሻ ስርናይ፡ ወዶ ገባ፡ ኢሰፓ፡ ጀሃድ፡ ትሕተ ሃገራዊነት፡ ኣሳሰይቲ ወያነ፡ ኣሜሪካን ካልእን ብዝወዓልዎን ዘይወዓልዎን ገበናት ተጠርጢሮም ብዘይዝኾነ ፍርዳዊ መስርሕ ኣብ ኢድ ውሽጣዊ ጸጥታ ምስ ኣተው፡ ብቐጥታ ብኢሳይያስ፡ ወዲ ካሳን ስምኦንን ተኣዚዞም ኣብ ቅትለት ዜጋታትና ዝሳተፉ ተሓተትን መሰኻኽርን ቀንዲ ሓለፍትን ኣባላት ሓለዋ ሰውራ ነበርን እዞም ዝስዕቡ ‘ዩም፡፡
- ኮ/ል ወልደዝጊ ባህታ፡
- ኮ/ል የማነ ኣፍወርቂ፡
- ሌ/ኮ ፍጹም ዮውሃንስ
- ሜጀር ካሕሳይ በየነ፡
- ሜጀር ፍስሃጽዮን፡
- ሜጀር ተወልደ ራሻይዳ፡
- ሜጀር ዓብዱ ሰላም ጌቱ፡
- ስርጌንቲ ሃብተኣብ ኣዋጁ (ወዲ ኣዋጁ)፡
- ሰርጌንቲ ዓንዳይ መንግስትኣብ፡
- መልኣከ ሓጎስ (ሊንጎ)፡
- ካፒተን ለምለም መለስ (ሽደን መለስ)፡ ‘ዮም፡፡
ሕጂ’ውን እዝኒ ዘለዎ ይስማዕ!! …….
By: SACTTISM


text:
Radio Erena: 07 December 2019
መንገዲ ኣየር ኤርትራ፣ ካብ ዪክሬይን ብዘምጽኣ ናይ ክራይ ነፋሪት ናብ ኢጣልያ ክካየዶ ዝፈተነ ስሩዕ ናይ መጓዓዝያ በረራታት ከምዘይተዓወተ ተገሊጹ።
እቲ መንገዲ ኣየር፣ ብመንገዲ ካይሮ፣ ኣቢሉ ኣብ ሰሙን ክልተ ግዜ ናብ ሚላኖ ናይ መጓዓዝያ በረራ ንምክያድ ኣብ ሕዳር 2017 ከምዝተበገሰ ኣይርሳዕን።
ይኹን’ምበር እቲ ፈተነ ክሳብ ሚያዝያ 2018 ጥራይ ከምዝቐጸለ’ዩ ጸብጻባት ኣቭየሽን የመልክት።
መንገዲ ኣየር ኤርትራ፣ ነቲ ካብ መንገዲ ኣየር ያን ናይ ዩክሬን ብክራይ ብዘምጽኣ B737-300 ዝዓይነታ ነፋሪት ዝጀመሮ ናይ ኤውሮጳ መደባቱ ድሕሪ ምፍሻሉ፣ ኣብዚ እዋን’ዚ ብመንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ተኪእዎ ኣሎ።
ብሰንኪ ዘይብቁዕ ምሕደራ ተደጋጋሚ ፍሽለታት ዘጋጠሞ መንገዲ ኣየር ኤርትራ፣ ካብን ናብን ኣስመራን ካልኦት ሃገራትን ዘካይዶ ዝነበረ ናይ ህዝቢ መጓዓዓዝያ፣ ኣብዚ እዋን’ዚ ብመንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ተዓብሊሉ ይርከብ።
መዓልታዊ ካብን ናብን ኣስመራን ካልእ ክፍሊ ዓለምን ስሩዕ በረራታት ዘለዎ መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ፣ ነቲ ትልኽ ክብል ዝጸንሐ መንገዲ ኣየር ኤርትራ ጠቕሊሉ የዳኽሞ ከምዘሎ ምስቲ መንግስታዊ ትካል ቅርበት ዘለዎም ወገናት የረድኡ።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ መንገዲ ኣየር ኤርትራ ናብ ጅቡቲ በረራ ክጅርም ምዃኑ ካፓ ዝተባህለ መርበብ ሓበሬታ ገሊጹ።
እንተኾነ፣ እቲ ኣብዚ ወርሒ’ዚ ስሩዕ በረራ ክጅምር ምዃኑ ዝጠቕስ ሓበሬታ፣ ብክልቲኦም ወገናት መረጋገጺ ኣይተዋህቦን።
ናብ ኤውሮጳን ካልእ ክፋል ዓለም ክበጽሕ ዘይክኣለ መንገዲ ኣየር ኤርትራ፣ ኣብ ዞባና ከካይዶ ዝጸንሐ ምንቅስቓሳት፣ ብሰንኪ ተደጋጋሚ ምትዕንቓፍ፣ ካብ ኣስመራ፣ ጁባ፣ ዱባይ፣ ስዑዲ ዓረብን ካልኦት መስመራትን፣ በቲ ኣብ ኣፍሪቃ ዝሓሸ ኣገልግሎታት ብምሃብ ዝፍለጥ መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ክበሓት ይርአ ኣሎ።
====================


text:
ኣብ ማላዊ ርእሰ ከተማ ሊሎንግወ ዞባ ማእከል ሊኩኒ ክፍለ ከተማ ኣብ ዝርከብ ተልእኾ ቤት ሕክምና ንዘቕርቦ ኣገልግሎት ክንክን ጥዕና መሳለጢ ዝውዕል ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ብፍላይ ብኾሮና ተህዋስ ብኸቢድ ንዝተጠቕዓ ንዝወሃቦም ሕክምና መሳለጢ ዝውዕል ኣድሕን ሕይወት - ናይ መተንፈሲ መሳርዕ ከምዝለገሱ ክሕበር እንከሎ ናይቲ ቤት ሕክምና ዋና ኣመሓዳሪት እናቴ ኣኘዘ ሉንጉ ጸሎትን ሞሳን ንቕዱስቶም ነቕርብ ከምዝበላ ልእኽቲ ጋዜጠይና ዜና ቫቲካን ሊዛ ዘንጋሪኒ ሓቢረን።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
ናይ ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ናይ ቀረባብ ተሓባብርቶም ዘበርክትዎ ሓገዝ ብፍላይ ኣብዚ እዋን’ዚ ለብዒ ኮቪድ 19 ንምብዳህ ኣብ ዝግበር ጻዕሪ ዘተኮረን ብኾረና ተህዋስ ብኸቢድ ንዝተለኽፉ ንዝቐርበሎም ኣግልግሎት ክንክን ጥዕና መሳለጢ ዝውዕል ዘቕርብዎ ሓገዝ ይብርክት ከምዘሎን ቅዱስ ኣቦና ኣብ ማላዊ ርእሰ ከተማ ሊሉንግወ ማእከላዊ ዞባ ሊኩኒ ንዝርከብ ቤት ሕክምና ተልእኾ ንዘቕርቦ ኣገልግሎት ክንክን ጥዕና መሳለጢ ዝውዕል ዝለገስው መሳርዕ ኣድሕን ሕይወት - ናይ መተንፈሲ መሳርዕ ነቲ ብልኡካነ ወንጌል ፍራንቸስካውያን ደናግል ማሕበር ንዝመሓደር 231 መደቀሲ ህሙማን ዘለዎ መብዛሕቲኦም ሓረስቶትን ብትሑት እቶት ንዝመሓደሩ ኣገልግሎት ዘቕርብን፡ ኣብ ዓመት ንልዕሊ 45 ሺሕ ህሙማን ኣገልግሎት ክንክን ጥዕና ዝህብ ክኸውን እንከሎ፡ ቅዱስነቶም ነቲ ቤት ሕክምና ዝለኣኸው ሓገዝ ዘረከቡ ኣብ ማላዊን ዛምቢያን ናይ ቅድስቲ መንበር ሓዋርያዊ ልኡኽ ብጹዕ ኣቡነ ጃንፍራንኮ ጋሎነ ከምዝኾኑ ዘንጋሪኒ ናይ ምብራቕ ኣፍሪቃ ሃገራት ብጹዓን ጳጳሳት ኣባይቲ ምኽሪ ጉባኤ ወግዓዊ ድረ ገጽ ናይ ሊሎንግወ ሊቀ ጳጳሳት ብጹዕ ኣቡነ ታርቺሲዩስ ዚያየ ዝሃብዎ መግለጺ መሰረት ዝሓቦ ሓበሬታ ጠቒሰን እንከመልክታ፡ ብጹዕነቶም ኣብ ዝሃብዎ መግለጺ፥ “ቅዱስ ኣቦና እቲ ኣብ መላእ ዓለም ዝረአይ ዘሎ ለብዒ ኮቪድ 19 ኣዚዩ ከምዘተሓሳስቦምን፥ ብጸሎትን ብንዋታዊ ድጋፍን ንዘቕርብዎ ሓገዝን ዘረጋግጽንዎ ቅርበቶምን ነመስግን፡ ምእታኦም ሓደራ ንጸልይ - ቢሎም - እቲ ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ዝለገስዎ ኣድሕን ሕይወት መሳርዕ መተንፍሶ ኣብ ግብእን ኣዚዩ ኣብ ዘድልየሉን እዋን በጺሑና” ከምዝበሉ ይሕብራ።
ማላዊ ኣብ ዓለም እታ ኣዚያ ድኻ ዝኾነት ሃገርን ብኾሮና ተሕዋስ 4,998 ከምእተለኽፉን 2.576 ከምዝሓወዩን 156 ከምዝዓረፉን ክሕበር እንከሎ፡ ናይታ ሃገር ናይ መንግስቲ መውሃቢ ኣገልግሎት ክንክን ብቑዕ ብዘይ ምዃኑ ካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ኣብ ማላዊ ካብ ወጻኢ ብእትረኽቦ ሓገዝን ብናይ ልኡካነ ወንጌል መውሃቢ ኣገልግሎት ክንክን ጥዕናን ኣቢላ ኣብ ክንክን ጥዕናን ህሙማን ምእላይ ዓቢይ ኣገልግሎት ከምእተቕርብ ዘንጋሪኒ ኣፍሊጠን።


text:
ፈረንሳ ኣብ ሮም ዝጸንሐ ኣምባሳደራ ሎሚ ሓሙስ ከምዝሰሓበት ኣፍሊጣ። ፈረንሳ ነዚ ስጉምቲ ዝወሰደት ካብ ሰበ ስልጣን ኢጣልያ መሰረት ዘይብሉ ተደጋጋሚ ናይ ቃላት መጥቓዕቲ ድሕሪ ምስንዛሮም ምኳኖም ብምሕባር ዝሓሸ ሕውነታዊ መርገጺ ክህልዎም’ውን ጸዊዓ’ላ።
ክልቲኦም ምክትል ቀዳማይ ሚንስትር ኢጣልያ ማትዮ ሳልቪኒ ካብ የማናይ ክንፊን ሉዊጂ ዲ ማዮ ካብ ጸጋማይ ክንፊን ኣብ ዝሓለፈ ኣዋርሕ ንፕረዚደንት ፈረንሳ ኢማኑኤል ማክሮን ዘቑጥዕ ጉዳያት ተዛሪቦም’ዮም።
ሚንስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ፈረንሳ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ “ ፈረንሳ ንዝሓለፈ ቁሩብ ኣዋርሕ ዒላማ መሰረት ዘይብሎም ተደጋጋሚ ጽዩፍ መግለጺታት ኢጣልያ ኮይና ጸኒሓ’ያ “ ይብል።
እቲ መግለጺ ብተወሳኺ ዘይምስምማዕ ሓደ ነገር እዩ እንተኾነ ዝምድና ሃገራት ንምርጫ ምጥቃም ግን ካልእ ነገር’ዩ ኢሉ’ሎ።
ምክትል ቀዳማይ ሚንስትር ዲማዮ “ፈረንሳ ኣብ ሃገራት ኣፍሪቃ ንዝረአ ድኽነት ምክንያት’ያ” ክብሉ ከለው ካብ የማናይ ክንፊ ምክትል ቀዳማይ ሚንስትር ዝኾኑ ሳልቪኒ ድማ “ኣብ ሊብያ ሰላም ክመጽእ ዝኾኑ ስጉምቲ ኣይወሰደትን” ክብሉ ነቂፎም።
ክልቲኦም ምክትል ቀዳማይ ሚንስትር ኢጣልያ ዝሓለፈ ዓመት ናብ መዝነት ካብ ዝመጹ ኣብ ሕብረት ኣውሮጳ ፍትው ዝኾነ ፕረዚደንት ፈረንሳ መጥቓዕቲ ቃላት ምፍናው ኣብቲ ኣብ ወርሒ ግንቦት ዝካየድ ምርጫ ይሕግዝ’ዪ ክብሉ ይኣምኑ።
“ እዞም ኩላቶም ዝተራእዩ ተግባራት ዕላማ ኢጣልያ እንታይ’ዩ ዝብል ሕቶታት የልዕል” ክብሉ ሓደ ፈረንሳዊ ሚንስትር ንኣገልግሎት ዜና ሮይተርስ ገሊጾም።
ሚንስትር ጉዳያት ወጻኢ ኢጣልያ ንምስሓብ ኣምባሳደር ፈረንሳ ኣብ ኢጣልያ ግብረ መልሲ እንተዘይሃበ’ዃ ሰብ ሞያ ዲፕሎማሲ ግን ድሕሪ 1945 ንመጀመርያ ጊዜ ዝተራእየ ፍጻመ ምዃኑ ይገልጹ ኣለው።


text:
ኮምሽን ሰብኣዊ መሰላት ቶም ላንተስ ኣብ ዓለም ኣብ ልዕሊ ተሓለቕቲ ስቪል ማሕበረሰብን ሰብኣዊ መሰላትን ብዛዕባ ዘጋጥሙ ዘለው ሓደጋታትን ገደባትን ትማሊ ሓሙስ ሰሚዑ።
እቲ ኣኼባ ኣብ ኢትዮጵያ ከም ዝኣመሰላ ሃገራት ምንቅስቓስ ዘይመንግስታዊ ትካላት ዝድርቱ ሕግታት ዝጠመተ እዩ።
ካብ ኣቦ መንበራት ኮምሽን ሰብኣዊ መሰላት ቶም ላንተስ ሓደ ዝኾኑ ተወካሊ ዲሞክራሲያዊ ፓርቲ ማሳቹስተስ ጄምስ ሚክጋቨርን ገለ መንግስታት ዓለም ቀንዲ መሰላት ስቪል ማሕበርሰብ ይድርቱ ኣለው ኢሎም።
ካብ ቻይና ክሳብ ሩሲያ፡ካብ ባሕረይን ክሳብ ሜክሲኮ፡ካብ ግብፂ ክሳብ ዙምባቤ ከምኡ’ውን ኣብ ካልኦት ብርክት ዝበላ ሃገራት ሰብኣዊ መሰላት ብመንግስቲ እናተገደቡ ምዃኖም ሚክጋቨርን ገሊፆም።
ነቲ ጉዳይ ክሰምዕ ኣብዝተፀውዐ ኣኼባ ምስክርነቶም ዝሃቡ ኣብ ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ዳይረክተር መንግስታዊ ርክባት ኣዶተይ ኣክወይ ሓደ እዮም።ንሶም ኣብ ሰብኣዊ መሰላት መጥቓዕትታ ካብዝፍፅማ ሃገራት ንኢትዮጵያ ጠቒሶም።
ሙሉእ ፀብፃባት ንምስማዕ ናብ ምልክት ድምፂ ብምኻድ ጠውቁ


text:
Radio Erena: 28 December 2020
ኣብ መንጎ ናይ ኢትዮጵያ ክልላት ዓፈርን ሶማልን፣ ደበና ኵናት ኣንጸላልዩ ከምዘሎ ቤት ጽሕፈት ክልላዊ መንግስቲ ዓፈር ካብ ሰመራ ኣብ ዝዘርግሖ መግለጺ ኣጠንቒቑ።
እቲ ቤት ጽሕፈት ትማሊ ኣብ ዘውጽኦ ሳልስቲ’ዚ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ፣ ድሕሪ’ቲ ገዋኔ ኣብ ዝተባህለ ቦታ ኣብ ዝርከባ ከባቢታት ፍሪትሊን ሪፎን፣ ዝተኻየደ መጥቃዕቲ፣ ብክልል ሶማል ዝድገፉ ዕጡቓት ከምዝፈጸምዎ ብምኽሳስ፣ እዚ ድማ ነቲ ዝጸንሐ ምትፍናን ዘዕርግ’ዩ ክብል ጠቒሱ።
ኣቐዲሙን’ውን ኣብ ኣፋምቦ፣ ኦፍኖ ኣብ ዝተባህለ ከባቢን፣ ኣብ ሃንሩካ ድማ ሰርካሞን ቴሌን ኣብ ዝተባህለ ካባቢታትን ብዝተፈጸመ ተመሳሳሊ መጥቃዕታት፣ ቆልዑን ደቂንስትዮን ዝርከብዎም ሰለማውያን ሰባት ግዳያት ሞትን መቑሰልትን ከምዝኾኑ መግለጺ ክልላዊ መንግስቲ ዓፈር ይወቕስ።
ኣብ ርእሲ’ዚ ክልላዊ መንግስቲ ሶማል፣ ተደጋጋሚ ኣብ ልዕሊ ክልል ዓፈር ዘውጽኦ ዘሎ ፈኸራ ሓዘል መግለጺታት፣ ኵናት ከም ምእዋጅ ከምዝርእዮ እቲ ካብ ሰመራ ዝወጸ መግለጺ ኣመልኪቱ።
መንግስቲ ክልል ሶማል ብወገኑ፣ ፍሉይ ሓይሊ ዓፈር፣ ኣብ ሓያሎ ከባቢታት ክልል ሶማል መጥቃዕቲ ብምፍጻም 10ታት ሰለማውያን ሰባት ከምዝቐተለ’ዩ ዝኸስስ።
ኣብ ኢትዮጵያ ኣብዚ እዋን’ዚ ብዘይካ’ቲ ሰራዊት ኤርትራውያን ዝሳተፎ ዘሎ ኣብ ክልል ትግራይ ዝካየድ ዘሎ ደማዊ ኵናት፣ ኣብ ክልላት ቤንሻንጉል ጉምዝ፣ ደቡብ፣ ኦሮምያ፣ ዓፈርን ሶማልን ግጭትታት ክካየድ ብተደጋጋሚ ይስማዕ ኣሎ።
ክልል ኣምሓራ’ውን ብሰሜን ምስ ትግራይ ብምዕራብ ድማ ምስ ሱዳን ብዝካየድ ዘሎ ግጭታት ተጸልዩ ይርከብ።
ኢትዮጵያ፣ ብሰንኪ’ዚ ፈቐድኡ ዝነቱግ ዘሎ ናይ ብሄር ግጭታት፣ ናብ ምሉእ ምብትታን መንግስቲ ኣልቦነትን ከይትወድቕ ስግኣት ብዙሓት’ዩ።
==============


text:
Radio Erena: 14 August 2017
ፍቓዱ ደበሳይ ዝተባህለት ኣደ ሰለስተ ቆልዑ ዝኾነ ኣማኒት ጴንጠ ቆስጣል ክርስትና፣ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ቤት ማእሰርቲ መትከል ኣብዮት ከም ዝሞተት ተሓቢሩ።
ክርስትያን ሶሊዳሪቲ ዎርልድ ዋይድ ዝተባህለ ኣህጉራዊ ትካል ኣብ ዝዘርግሖ ሓበሬታ፣ ኣብ ወርሒ ግንቦት ናይዚ ዓመት’ዚ፣ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ዓዲ ዃላ፣ ኣብ ናይ ገዛ ጸሎት ኣብ ልዕሊ ዝነበሩ ኣመንቲ ጴንጠ ቆስጣል ክርስትና ድሕሪ ዘካየዶ ናይ ምህዳን ዘመተ’ያ ፍቓዱ ደበሳይን በዓል ቤታን ዝርከቦም ሓያሎ ሰባት ተኣሲሮም።
እዛ ኣደ ሰለስተ ቆልዑ ምዃና ዝተሓበረተ ፍቓዱ፣ ኣብ መንጎ ጋሕተላይን ሽዕብን ኣብ ዝርከብ ኣጻምእ መትከል ኣብዮት ነዚ ዝሓለፈ ዝሓለፈ ሰለስተ ኣዋርሕ ተኣሲራ ድሕሪ ምጽናሕ’ያ ዝሓለፈ ሰሙን ዓሪፋ።
ስነ ስርዓት ቀብራ ድማ ብሓሙስ 10 ነሓሰ ኣብ መንደፈራ ተፈጺሙ።
ኣማውታ እዛ ኣብ ቤት ምእሰርቲ ዝዓረፈት ኣማኒት ክርስትና ብንጹር ክፍለጥ እኳ እንተዘይክኣለ፣ ብሰንኪ ሙቐትን ወቕዕን ድሕሪ ዘጓነፋ ሃለፍታን ግቡእ ሕክምና ክትረክብ ብዘይምኽኣላ ዝሰዓበ ክኸውን ከምዝኽእል ይግመት።
ሓይልታት ጸጥታ መንግስቲ ኤርትራ፣ ኣብዚ ዝሓለፈ 20 ዓመታት በብእዋኑ ኣብ ዘካየድዎ ኣመንቲ ዝተፈላለያ ሃይማኖታት ናይ ምህዳንን ምእሳርን ስርሒታት፣ ኣማኢት ሰባት ሃለዋቶም ክጠፍእ እንከሎ፣ 10ታት ኣመንቲ ዝተፈላለያ እምነታት ኣብ ቤት ማእሰርቲ ህይወቶም ከምዝሓለፈ ሰነዳት የረጋግጽ።
======================


text:
ካብቲ ዘሕዝን: ጎነጽ: ኣብ ሕብረተሰብና ዝረአይን: ክፋል ናይ ብዙሓት ሰባት መዓልታዊ መነባብሮን እዩ:: እንድሕር ንጎነጽ ወይ ከኣ ንጾታዊ ዓመጽ ተቓሊዕካ: ሓገዝን ደገፍን ክትረክብ መሰል ኣለካ:: እዚ ከኣ ነቲ ዓማጺ ፍለጦን ኣይትፍለጦን ብዘየግድስ እዩ:: እቲ ሓላፍነት ናይዚ ጉዳይ ዝወስድ: ኩሉ ግዜ እቲ ዓማጺ ምዃኑ ምዝካር: ኩሉ ግዜ ኣገዳሲ እዩ:: እቲ ጌጋ ብፍጹም ናትካ ኣይኮነን::
ብዙሓት ሰባት: ናይ፥ ብደቂ-ተባዕትዮ ዝፍጸም ዓመጽ ኣብ ልዕሊ ደቂ-ኣንስትዮ: ናይ ጎነጽ ኣብ ቀረባ ዝምድና ዘለዎም: ናይ ምስ ክብሪ ዝተተሓሓዘ ጎነጽ: ናይ ጾታዊ ዓመጽ: ናይ ምግፋዕን: ተመኩሮ አለዎም:: እቲ ብልሙድ ዝርአ: እቲ ዓማጺ ናይ ቀረባ ዘመድ ናይ ተዓማጺ ክኸውን ከሎ እዩ:: ንኣብነት፥ ኣባል ስድራ ቤት ወይ ከኣ ህልው ወይ ናይ ቀደም መጻምድቲ ክኸውን ይኽእል::
ተመኩሮ ናይ ጎነጽ ኣለካ ማለት: ኣካላዊ ይኹን ስነ-ኣእሙራዊ ዓቢ ጉድለት ክፈጥሩ ዝኽእሉ ሕጽረታትን: ቃንዛታትን ምህላዉ ማለት ክኸውን ይኽእል እዩ:: ካብ ጎነጽን ጭኮናን ነጻ ዝኾነ ሂወት ክትመርሕ መሰል ኣለካ:: ክወሃብ ዝኽእል ሓገዝ ኣሎ፣ እቲ ቀዳማይ ስጉምቲ ከኣ: ብዛዕባ ተመኩሮታትካ ንዝኾነ ሰብ ወይ ከኣ ንኽሕግዙኻ ዝኽእሉ መንግስታዊ ትካላት: ምንጋር እዩ::
ዝተፈላለዩ ዓይነታት ጎነጽ
ጎነጽ ማለት ዝተፈላለዩ ዓይነት ፍጻሜታት ክኸውን ይኽእል እዩ፣ ሓደ ሰብ ከኣ ኣብ ሓደ እዋን ንዝተፈላለዩ ዓይነታት ጎነጽ ቃልዕ ክኸውን ይኽእል እዩ:: ኣብዚ: ዝተፈላለዩ ዓይነታት ጎነጽ ከነረድእ ኢና:: ንሕና ከም ፈርሸክሪንስካሳን (Försäkringskassan) ብዛዕባ ጎነጽ ክንዛረብ ከለና: ካብዞም ዝስዕቡ ንብገስ፥
ኣካላዊ ጎነጽ: ምድፋእ: ምቕላዕ: ምጽፋዕ: ምሕናቕ: ኣትሪርካ ምሓዝ/ምጭባጥ: ብዝኾነ ምህረሚ ጌርካ ምህራም: ክኸውን ይኽእል::
ልኡም ኣካላዊ ጎነጽ ንብሎ: ሓደ ሰብ ብሓደ ናይ ጎነጽ ተግባር ጌሩ ንካልእ ሰብ ኣካላዊ ሳዕቤን ንከምጽእ ዝኽእል ነገር ከቃላዖ እንከሎ እዩ:: ንኣብነት ንሰብ ድቃስ ምኽላእ::
መግናሕቲ: ምፍርራህ: ምንጻል: መዝሚዝካ ምፍርራህ: ኮምኡ’ውን ክሳብ ስነ-ኣእምራዊ ምሕምሻሽ ናይቲ ግዳይ ከስዕብ ዝኽእል ዝኾነ ዓይነት ምቁጽጻር: ክኸውን ይኽእል።
ስነ-ኣእምራዊ ጎነጽ ንብሎ: ብተዘዋዋሪ: ነብሰ-ቕትለት ክፍጽም እየ ኢልካ ምፍርራሕ ወይ ከኣ ንካልእ ቀረባ ዘመድካ ዝኾነ ምፍርራህ እውን እዩ::
ጾታዊ ጎነጽ ንሓደ ሰብ ብዘይድልየቱ ጾታዊ ግብሪ ክፍጽም ወይ ከኣ ክዕዘብ ምግዳድ እዩ:: እዚ ዓመጽ እዚ: ጾታዊ ዘይ ስነ-ምግባር (ንኣብነት ከም ብዘይድልየት ምትንካፍ) እውን ክኸውን ይኽእል:: ጾታዊ ረብሓታት ምግዛእ (ከም ምንዝርና) : ንካልእ ወዲ ሰብ ምጥቃም ማለት ስለ ዝኾነ: ብሕጊ ክልኩል እዩ:: ብዝሕን ዓይነትን ናይቲ ኣከፋፍላ ብዘየገድስ: ክልኩል እዩ::
ናይ ዕንወት ንብረት ጎነጽ ማለት: እቲ ነዚ ጎነጽ ዝፍጽም: ንብረት ናይቲ ግዳይ ዝኸውን ዘሎ ሰብ: ክሰባብርን ወይ ከዕኑን: ወይ’ውን ነቲ ግዳይ ፍሉይ ትርጉም ዘለዎ ንብረት ንኸዕንዎ ክግደድ እንከሎ እዩ:: ጎነጽ ኣብ ልዕሊ እንስሳታት ’ውን ከም ናይ ዕንወት ንብረት ጎነጽ እዩ ዝቑጸር::
ቁጠባዊ ጎነጽ: ሓደ ሰብ ንመጻምድቱ ከመይ ጌሩ ገንዘብ ከምዝጥቀምን: ወይ ከኣ ነቲ መጻምድቱ ገንዘብ ዝበሃል ክኸልእ እንከሎ: ክኸውን ይኽእል:: እቲ ሰብ: መጻምድቱ ልቓሕ ክወስድ ከገድድ: ንተነጽሎን: ቃልዖትን ንኸኻዕብትን: ነቲ ሰብ ተጸባዪን ንኽገብሮን ክብል: ንቁጠባን ዋኒን ንብረትን ብጥብቂ ዝቋጻጸር ክኸውን ይኽእል እዩ::
ሸለልትነት ዝበሃል: እቲ ግዳይ፣ ናይ መግቢ: ኣፋውስ ወይ ናይ ጽሬት ሓገዝ ዘድልዮ: ዘይወሃቦ ክኸውን ከሎ: ክኸውን ይኽእል:: ካብዚ ንላዕሊ ጭቡጥ ኣብነት ንብሎ ከኣ: ካብ ዓራት ንኽትወርድ ሓገዝ ዘይምርካብ ወይ ከኣ ጌጋ ዓቐን ናይ መድሃኒት ክወሃበካ እንከሎ: ክኸውን ይኽእል::
ኩውል ጎነጽ ማለት: ቀጻሊ ዝኾነ ፍርሕን ወይ ከኣ ናይ ጎነጽ ከየጋጥም ሻቕላ ኣሎ ማለት እዩ:: ኣብቲ ናይቲ ወንጀለኛ ኣካላዊ ኣቃውማን ምንቅስቓስን ዝርኤ: ሕርቃንን ጎነጽን ክኸውን ይኽእል:: እዚ ከኣ: ራዕዲ ይፈጥርን: ከም ምፍራሕ ወይ ከኣ ከም ናይ ቅድሚ ሕጂ ተመኩሮታት ናይ ጎነጽ ዘዛኻኽርን ኮይኑ ክስመዓካ ይኽእል::
ደገፍን ሓገዝን ነቲ ናይ ጎነጽ: ምፍርራህ: ወይ ከኣ ናይ ጾታዊ ዓመጽ ግዳይ ዝኾነ
በይንኻ ኣይኮንካን:: ነቲ ዘጋጠመ ኩነታት ከመሓይሹ: ነቲ ዘጋጠመ ክትዛረበሉን: ሓገዝን ደገፍን ዘወፍዩ ብዙሓት ኣለዉ::
ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት (Socialtjänsten)
ኣብቲ ተመዝጊብካዮ ዘለኻ ኮሙን ዘሎ: ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት (socialtjänsten) ክትውከስ ትኽእል ኢኻ:: ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት (socialtjänsten) ንጎነጽ ዝተቓልዑ ዘወፍዮ ጻዕርታት ይፈላልይ እዩ:: እቶም ዝበዝሑ ኮሙናት ምኽሪ ምልጋስ: ናይ ደገፍ ዝርርብን: ቁጠባዊ ሓገዝን ይህቡ:: ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት (socialtjänsten) ኣብ ከባቢኻ ዘለው ናይ መዕቖቢ ትካላት ከራኽቡን: ግዝያዊ ትሕብኣሉ ዉሑስ ገዛ ከዳልውልካ ይኽእሉ እዮም::
ማዕከን ጥዕናን-ሕክምናን (Hälso- och sjukvården)
ኣገልግሎት ሕክምና (Vårdguiden 1177) ንግዳይ ናይ ኣብ ቀረባ ዝምድና ዘሎ ጎነጽ ንዝኾንካ: ዝርከብዎም ሓበሬታታት ኣለዉዎም::
Våld i nära relationer (ብሽወደንኛ) (1177.se)
ፖሊስ (Polisen)
ህጹጽ ሓገዝ እንተድኣ ኣድልዩካ: ኩሉ ግዜ 112 ክትድውል ኣለካ::
ናይ ፖሊስ: ናይ ኣብ ቀረባ ዝምድና ዘሎ ጎነጽ: ናይ ሓበሬታ ገጽ
Brott i nära relation (polisen.se)
Hedersfortryck.se
ሓበሬታ ንግዳይ ናይ ምስ ክብሪ ዝተሓሓዝ ጸቕጢ ንዝኾንካን: ኮምኡ’ውን ብዛዕባ እዚ ጉዳይ ዝያዳ ንኽትምሃር እትደሊ::
በዓል ሞያ ዝኾንካን ወይ ከኣ ንግብረ-ሰናይ ትሰርሕን: ኮምኡ’ውን ምስ ክብሪ ዝተሓሓዝ ጸቕጢ ዝምልከት ማዕዳን ምኽርን ምስዘድልየካ: ናይ ደገፍ ቁጽሪ ስልኪ 010 - 223 57 60 ክትጥቀም ትኽእል::
ክቪኑፍሪድስሊንየን (Kvinnofridslinjen)
ክቪኑፍሪድስሊንየን (Kvinnofridslinjen) መዓልትን ለይትን ደገፍ ብ መንገዲ ቴሌፎን የበርክት:: ን ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት (socialtjänsten): ናይ ማሕበራዊ ኣገልግሎት ተረኛ (socialjour): መዕቖቢ ደቂ-ኣንስትዮ ብከመይ ትራኸቦም ከማን: ክሕግዙኻ ይኽእሉ እዮም:: ክቪኑፍሪድስሊንየን: ንግዳይ ናይ ጎነጽ ዝኾንካ ንባዕልኻ ይኹን: ዘመድ: መሓዛ ወይ ከኣ ፈላጢ ናይ ነዚ ቃልዕ ዝኾነት ጓል-ኣንስተይቲ ’ኹን: ኣገልግሎቱ ክፉት እዩ። ናይ ቴሌፎን ዝርርብ ዘይክፈሎ ኮይኑ: እቲ ዝተደወለ ኣብ መኽፈሊ ወርሓዊ ዕዳ ከማን ኣይረኣይን እዩ:: እቲ ቁጽሪ ስልኪ ኣብቲ ናይ መወዳእታ ዝደወልካሎም ቁጽርታት: ኣብ ሞባይልካ ክርአ ዘይትደሊ እንተዳ ኮንካ: ባዕልኻ ካብቲ ሊስታ ናይ ዝተደወሉ ቁጽርታት: ነቲ ቁጽሪ ክትድምስሶ ከምዘለካ: ኣይትረስዕ:: ቁጽሪ ስልኪ: 020 - 50 50 50.
Kvinnofridslinjen (kvinnofridslinjen.se)
ብሮትስኦፈርጋይደን(Brottsofferguiden)
መምርሒ ን ግዳይ ናይ ሓደ ገበን ዝኾንካ::
Brottsofferguiden (ብሽወደንኛ) (brottsofferguiden.se)
ብሮትስኦፈርኹረር (Brottsofferjourer)
ግዳይ ገበን እንተደኣ ኰንካ ደገፍ የበርክቱ::
Brottsofferjourernas riksförbund (brottsofferjouren.se)
Dinarattigheter.se
ንግዳይ ናይ ምስ ክብሪ ዝተሓሓዝ ጸቕጢ ዝኾንካ ሓበሬታ ዘበርክቱ::
Dinarattigheter.se (ብሽወደንኛ) (karlekenarfri.se)
ኹርሃቫንደ ሜድሜኒኻ (Jourhavande medmänniska)
ብመንገዲ ቻትን ቴሌፎንን ናይ ዝርርብ ደገፍ ዘበርክቱ ናይ ግብረ-ሰናይ ውድብ::
Jourhavande medmänniska (ብሽወደንኛ) (jourhavande-medmanniska.se)
ክቪኑ-ኦክ ሼይኹረር (Kvinno- och tjejjourer)
ሮክስ (Roks) ከምኡ ’ውን ዩኒዞን (Unizon) ዝበሃሉ: ኣብ ዝተፈላለዩ ቦታታት ኣብዚ ሃገር ደገፍ ን ኣንስትን ኣዋልድን ዘበርክቱ መዕቖብታት ኣለዎም::
ኪው-ኹረን (Q-jouren)
ንጎነጽ ቓልዕ ዝኾና: ሕሉፍ ተመኩሮ ናይ ምውላፍን ምንዝርናን ዘለወን ደቂ-ኣንስትዮ:: እዚ መዕቖቢ ኪው-ኹረን (Qjouren) ነታ ደገፍ: መዕቖብ: ሓበሬታ ብዛዕባ መሰላታ ደልያ ትመጾም ጓል-ኣንስተይቲ: ካብ ወልፊ ድራግ ነጻ ክትከውን ኣለዋ ኢሉ: ግዴታ ኣይገብረላን እዩ::
ኤር-ኤፍ-ኤስ-ኤል ስተድሙታግኒን (RFSL Stödmottagning)
ንምግፋዕን: ምፍርርራህን ጎነጽን ተቓሊዖም ዝፈልጡ ኣባላት ስግረ ጾታዊ መንነትን ስምዒትን (HBTQ) ዝኾኑ ሰባት::
RFSL Stödmottagning (ብሽወደንኛ) (rfsl.se)
ሃገራዊ ማሕበር ናይ ደገፍ ማእከል ኣንጻር ግብረ-ዘመድን ካልእ ጾታዊ ዓመጽ ኣብ ህጻንነት Riksföreningen stödcentrum mot incest och andra sexuella övergrepp i barndomen
ንኣብ ህጻውነተን ንጾታዊ ዓመጽ ተቓሊዐን ዝፈልጣ ደቂ-ኣንስትዮ::
Riksföreningen stödcentrum mot incest och andra sexuella övergrepp i barndomen (ብሽወደንኛ) (rise-sverige.se)
ሪክስክሪስሰንትሩም (Rikskriscentrum) – ናይ ሃገረ ሽወደን ማእከል ቅልውላው-ዝኣተዎም ደቂ-ተባዕትዮ
ምስ ቅልውላው ዝኣተዎም ደቂ-ተባዕትዮ ደገፍ ዝህቡ ትካላት ዝሰርሕ ጽላላዊ ማሕበር:: ኣብዚ: ናይ ኣብ ዝተፈላለዩ ቦታታት ኣብዚ ሃገር ዝርከቡ ማእከል ናይ ቅልውላው-ደገፍ ንደቂ-ተባዕትዮ: መወከሲ ክትረክብ ትኽእል::
Rikskriscentrum – Sveriges kriscentrum för män (ብሽወደንኛ) (rikskriscentrum.se)
ቴራፌም (Terrafem)
ተረኛ ቴሌፎን ን ናይ ወጻእተኛ ድሕረ-ባይታ ዘለወን ደቂ-ኣንስትዮ:: እቲ ናይ ቴሌፎን ዝርርብ ኣብ መኽፈሊ ወርሓዊ ዕዳ ኣይረኣይን እዩ::
ቁጽሪ ስልኪ: 020 - 52 10 10.
Terrafem (ብሽወደንኛ) (terrafem.org)
ትሪስ (TRIS)
ትሪስ (Tris) ምስ ብ ክብሪ ዝተሓሓዝ ጎነጽን ጸቕጥን ቓልዕ ዝኾንኻ ሰብ: ናይ ቴሌፎን ደገፍ እዩ::


text:
Radio Erena: 28 December 2020
መንግስቲ ፈረንሳ፣ ኣብ ምእላይ ሕሙማት ዝሰርሑ ወጻእተኛታት፣ ብእኩብ ዜግነት ክህቦም ወሲኑ።
እዞም ኣብ ሆስፒታላት፣ መእለይዩ ኣረጋውያንን ካልእ ማእከላት ጥዕናን ክሰርሑ ዝጸንሑ፣ ስደተኛታት ዝርከብዎም ወጻእተኛታት፣ ብእኩብ ዜግነት ፈረንሳ ክወሃቦም ዝተወሰነሉ ምኽንያት፣ እታ ሃገር ኣብ እተካየዶ ዘላ መኸተ ለበዳ ኮረና ቫይረስ፣ ኣብ ቅድመ ግንባር ተሰሊፎም ንዝኸፍልዎ ዘለዉ ከቢድ ዋጋ ምዃኑ፣ ሚኒስትሪ ውሽጣዊ ጉዳያት ኣፍሊጡ።
ዛጊት ንኣስታትት 700 ወጻእተኛታት ዜግነት ክወሃቦም ተወዲኡ ከምዘሎ ዝሓበረ እቲ ሚኒስትሪ፣ ካልኦት’ውን፣ ሰነዳቶም ብምርካብ ክምዝገቡን ጉዳዮም ብዝቐልጠፈ መልሲ ክወሃቦን ምዃኑ ገሊጹ ኣሎ።
ድሕሪ’ዚ ውሳኔ ኣስታት 3 ሽሕ ሰራሕተኛታት ተመዝጊቦም ኣለዉ።
ኣብ ፈረንሳ፣ ብሕጋዊ መንገዲ ንኣስታት 5 ዓመታት ዝተቐመጠ ዝኾነ ወጻእተኛ ዜግነት ናይ ምሕታት መሰል ኣለዎ።
ይኹን’ምበር እቲ መስርሕ፣ ብዙሕ ሰነዳት ዝጠልብን ክማልእ ዘለዎ ቕጥዕታት’ውን ብዙሕ ምስ ምዃኑን እቲ መስርሕ’ውን ክሳብ 3 ዓመታት ስለዝወስድን፣ ብዙሓት ወጻእተኛታት ዜግነት ከይሓዙ ነዊሕ ዓመታት’ዮም ዝቕመጡ።
መንግስቲ ፈረንሳ፣ ነዞም ኣብ ቅድመ ግንባር ተሰሊፎም፣ ፈረንሳ ዝጠለበቶ እዋናዊ መስዋእቲ ይኸፍሉ ኣለዉ ዝበሎም፣ ካብ ናይ ጽሬት ክሳብ ሞያዊ ሓኪም ኮይኖም ዘገልግሉ ዘለዉ ሰራሕተኛታት ትካላት ጥዕና፣ እዚ ኩሉ መስርሕ ክሓጽረሎም ምዃኑ’ዩ ተሓቢሩ።
እቲ መንግስቲ ኣቐዲሙ’ውን፣ ብዘይካ’ቲ ብሓፈሻ መዲብዎ ዘሎ መተባብዒን ካልእ ረብሓታትን፣ ንነፍሲ ወከፍ ሰራሕተኛ ሕክምና፣ 1500 ኤውሮ ሞቕሽሽ ሂቡ’ዩ።
ለበዳ ኮረና ቫይረስ ንምምካት ኣብ ዝካየድ ዘሎ ጻዕሪ፣ ኣለይቲ ሕሙማት ብፍላይ ድማ ኣብ ምእላይ ኣረጋውያን ዝሰርሑ ሰባት፣ ቀንዲ ተለከፍቲ እቲ ቫይረስ ክኾኑ’ዮም ጸኒሖም።
ኣብዚ እዋን’ዚ ኣብ ፈረንሳ ጀሚሩ ዘሎ ክታበት ጸረ ኮረና ቫይረስ ድማ ብቐዳምነት ከምዝወሃብ’ዮም ተሓቢሩ።
ኣብ ፈረንሳ፣ ዛጊት ኣስታት 2.5 ሚልዮን ሰባት በቲ ቫይረስ ክልከፉ እንከለዉ፣ ልዕሊ 62,600 ሰባት ድማ ሞይቶም።
============


text:
ኣብ ዓለም ናፃነት ፕረስ የንቆልቁል ከምዘሎ ፍሪደም ሃውስ ዝተብሃለ ንናፃነት ፕረስ ዝሕለቕ ትካል ገሊፁ።እዚ ምንቁልቋል ናፃነት ፕረስ ንነዊሕ እዋን ናፃነት ፕረስ ኣብ ዝተረጋገፀለን ሃገራት እውን ይሓውስ።ዓፈና ሚዲያ ካብ ማእኸላይ ኣውሮጳ ክሳብ ኣሜሪካ ከምዝተጋፍሐን ብምምሕዳር ትራምፕ ኣብ ልዕሊ ጋዜጠኛታትን ማዕኸናት ዜናን ሓዱሽን ኣሻቓልን መጥቓዕትታት ይፍኖ’ሎ ይብል።
ብመሰረት ሓዱሽ ፀብፃብ ፍሪደም ሃውስ ናፃነት ሚዲያ ናይ ቻይና ናይ ዓለም ፅልዋ ተኣፋፊ ዴሞክራሲ ናብ ዘለወን ሃገራት ሓደጋ ሒዙ ይመፅእ ኣሎ ይብል ።
ላዕለወይቲ ዳይረክተር መፅናዕትን ትንታነን ፍሪደም ሃውስ ሳራ ረፑቺ ቻይና ብመልእኽትታታ ኣቢላ ኣብ ልዕሊ ጋዜጠኛታት ድፍኢት ከምእትገብርን ዲፕሎማትን ወነንቲ ሚዲያን ኣብ ክንዲ ቤጂንግ ሳንሱር ክገብሩ ትሰርሕ ከምዘላን ገሊፀን።
ፍሪደም ሃውስ የማናዊ ክንፊ ህዝበኝነት እናዓበየ ምኻዱ ነፃነት ሚዲያ ዓለም ኣብ ዘሰክፍ ደረጃ ክወድቕ ካብ ዝገበሩዎ ሓደ እዩ ይብል ።
ኣብ ዓለም ዝተሓተ ነፃነት ፕረስ ዘለዎ ክፋል ዓለም ኢሮሻያ/ኣውሮጳን ኢስያን/ ብ9 ሚእታዊት ማእኸላይ ምብራቕን ሰሜን ኣፍሪቃን ድማ ብ11 ሚእታዊት ወሪዱ’ሎ።
ነፃነት ፕረስ ኣለወን ተባሂለን ካብ ዝተመደባ 16 ሃገራት ኣብቶም ዝሓለፉ ሓሙሽተ ሃገራት ምውራድ ከምዝተርኣየ ፍሪደም ሃውስ ገሊፁ።ነቲ ሪፓርት ኣብ ምድላው መሪሕ ታራ ዝነበረን ሳራ ረፑቺ ናይ ዓለም ሓያል ዴሞክራሲያዊት ሃገር ኣሜሪካ ንምፍርራሕን መጥቓዕትን መራኸቢ ማዕኸናት ዝከላኸል ሕጊ ዘለዋ ሃገር እያ ኢለን።
“እተን ቀንዲ መራኸቢ ማዕኸናት ዝፍነወን መጥቓዕቲ ብምምካት ሰበስልጣን ተሓተቲ ዝገብር ሓበሬታ ምውፅአን ቀፂለን ኣለዋ።እቲ ስኽፍታ እቲ ዝተለምደ ይቕየር እሞ ናብቲ ዝነበርናዮ ንምምላስ ከቢድ ስለዝኸውን እዩ።”
ረፑቺ ወሲኸን ማሕበራዊ መራኸቢ ጉድለት እንተሃለዎ እውን ከም ሱዳንን ቬኔዝዌላን ኣብ ዝኣመሰላ ሃገራት ንጋዜጠኛታትን ዴሞክራስን ዓብይ ኣበርክቶ ይገብር ኣሎ ኢለን ።


text:
Radio Erena: 27 September 2021
ምስ ኤርትራ ዝምድናና ንምምሕያሽ ዝገበርናዮ ጻዕሪን ዝነበረና ተስፋን፡ ውጽኢቱ ከምቲ ዝተጸበናዮ ኣይኮነን ክብል ፕረዚደንት ጂቡቲ እስማዒል ዑመር ገለ ገሊጹ።
እቲ ፕረዚደንት ኣብ መበል 76 ስሩዕ ዋዕላ ሓፈሻዊ ባይቶ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ዘስምዖ መደረ፣ ኣብ 13 ሓምለ 2021ናብ ፕረዚደንት ቤት ምኽሪ ጸጥታ ኣብ ዝልኣኽናዮ ደብዳቤ ከምዝሓበርናዮ፣ ምስ ኤርትራ ዘሎና ናይ ዶብ ጉዳይን ሃለዋት ናይቶም ብኤርትራ ተታሒዞም ዘለዉ 13 ምሩዃት ኵናት ጂቡቲን ብዝምልከት ዝተገብረ ጻዕርታት ዝጭበጥ ፍረ ኣይረኸብናሉን ኢሉ።
እቲ ፕረዚደንት ብተወሳኺ፣ ኤርትራ፣ ነዚ ጉዳይ እዚ ብዘተ፣ ሽምግልና ወይ ድማ ኣህጉራዊ ዳንነት ክትፈትሕ ጸዊዑ።
እቲ ፕረዚደንት ኣብ መወዳእታ፣ ኤርትራ ኣብቲ ምስ ጂቡቲ ዘዋስና ዶብ ከባቢ ኣንዳሊ ዘለዋ ወትሃደራዊ መዓስከር ክትብትን ብምምሕጻን፣ እዚ ስጉምቲ ምትእምማን ኣብ ምፍጣርን ዝምድና ንምምሕያሽን ጥጡሕ ባይታ ኣብ ምፍጣርን ሓጋዚ ምዃኑ ኣስሚርሉ።
ኣብ ግንቦት 2008 ዶባት ኵናት ንዘካየዳ ኤርትራን ጂቡቲን፣ ጉዳተን ንምፍታሕ፣ ፈለማ ብመንጎኝነት ቀጠር ድሑሩ ድማ ኣብ 2018 ብመንጎኝነት ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣብይ ኣሕመድ ዝተኻየደ ጻዕርታት ኣይተዓወተን።
እቲ ጻዕርታት ዘይተዓወተ፣ መንግስቲ ኤርትራ ሃለዋት ናይቶም ኣብ ኵናት ዝተማረኹ 13 ወትሃደራት ጂቡቲ ምሕባር ስለዝኣበየ ምዃኑ ብወገን ጂቡቲ ይስማዕ’ዩ።
ጂቡቲ ብወገና ኣብቲ ኵናት ዝማረኸቶም 19 ወትሃደራት ኤርትራ፣ ከም መባድልቲ ሒዛቶም እኳ እንተነበረት፣ ተጠባቕቲ ሰብኣዊ መሰላት ብዝገበርዎ ጻዕርታት ግና ንብምሉኦም ናብ ካናዳ ከምዝጣየሱ ጌራ’ያ።
================


text:
Radio Erena: 04 February 2019
ከንቲባ እስራኤላዊት ከተማ ፔታህ ቲክቫ፣ ነበርቲ ዝኾኑ ዜጋጋት፣ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታታትን ሓተቲ ዑቕባን ምክትታል ክገብሩ ትእዛዝ ከምዘመሓላለፈ ማዕከን ዜና ሃረጽ ሓቢሩ።
ከንቲባ ራሚ ግሪንበርግ ነዚ ትእዝዛ ዘመሓላለፈ፣ ካብ ኤርትራን ሱዳንን ንዝመጹ ስደተኛታትን ሓተቲ ዑቕባን ካብታ ከተማ ንምርሓቖም’ዩ ተባሂሉ።
እንተኾነ እቲ ንሱ ኣመሓላሊፍዎ ዘሎ ትእዛዝ፣ ንበዓል መዚ ስድተኛታት እታ ሃገር ዝምልከት ስለዝኾነ ሕጋውነት የብሉን’ዮም ዝብሉ ንመሰል ስደተኛታት ዝጣበቑ ትካላት እታ ሃገር።
ከንቲባ፣ ራሚ ብዛዕባ’ዚ ንሱ ዘመሓላለፎ ትእዛዝ መብርሂ ክህብ እንከሎ፣ ንከተማና ካብ ገበን ንምውሓስ’ዩ ድሕሪ ምባሉ፣ እዚ ትእዝዛ እዚ ነቶም ብዘይፍቓድ ንዝኣትዉ ዝምልከት ምዃኑ ጠቒሱ።
መንግስቲ እስራኤል፣ ኣብ ክፉት ቤት ማእሰርቲ ኾልት ሒዝዎም ንዝነበረ መብዛሕቶም ዜጋታት ኤርትራ ዝኾኑ 480 ሓተቲ ዑቕባ ፔታህ ቲክቫ ናብ እትርከበን ሸውዓተ ከተማታት ኣትዮም ከይሰርሑ ከምዝኸልከሎም ዝፍለጥ’ዩ።
ይኹን’ምበር ብዛዕባ’ዚ ነቶም ሓተቲ ዑቕባ ዝተዋህቦም ውሳኔ፣ ኣብቲ ሒዞሞ ዘለዉ ቪዛ ምልክት ዝተገብረሉ ስለዝኾነ፣ ናይ ምጽራዩ መስርሕ ንበዓል መዚ ስደተኛታት ደኣ’ምበር ንከንቲባ እታ ከተማን ነበርታን ዝምልከት ከምዘይኮነ ተጣበቕቲ መሰል ስደተኛታት የተሓሳስቡ።
ኣብ ፔታህ ቲክቫ፣ መብዛሕቶም ዜጋታት ኤርትራን ሱዳንን ዝኾኑ ኣስታት 2 500 ስደተኛታትን ሓተቲ ዑቕባን ኣለዉ።
እዚ ብዝሒ’ዚ ሓደ ሚእታዊት ካብ ጠቕላሊ ነበርቲ ናይታ ከተማ ምዃኑ ጸንጻን ሃረጽ የነጽር።


text:
ሬድዮ ሕድሪ ሰማእታት ኤርትራ ምዱብ ፈነወኣ ጀሚራ
ሬድዮ ሕድሪ ሰማእታት ኤርትራ ምዱብ ፈነወኣ ጀሚራ
ሬድዮ ሕድሪ፣ ካብ ሃገረ ካናዳ ኣብ ሰሙን 3 ግዜ ማለት ሰሉስ፡ ሓሙስን ቀዳምን ብኣቆጻጽራ ኤርትራ ካብ ሰዓት 5 ድ.ቀ. ክሳብ ሰዓት 9 ምሸት ምዱብ ፈነወ፣ ካልእ መዓልታት ከኣ 24 ሰዓታት ዝተፈላለዩ ደርፊታት ክፍኖዉ ኢዮም። ብዘይካ ደርፊታትን ሙዚቃታትን ብሄራት ሃገርና እውን ዜማታት ሱዳንን ካልኦት መዘናጋዕቲ ሙዚቃታትን ክህልዉ ኢዮም።
እዚ ኣብ መበል 23 ናይ ናጽነት ዓመታት ዝተጀመረ መደብ እዚ፡ ነቲ ኤርትራዊ መንነት ኣጋጢሙዎ ዘሎ ሓደገኛ ፍግረ-መሬት ዝከላኸል ሃገራዊ ጀሪፍ ንክኸውን ንትስፎ። ንሕና ሎሚ ስለ ሕድሪ ሰማእታትና፡ ንዝተጨውየ ባህግና ንምምላስ፣ ንዳግማይ ትንሳኤ ኤርትራውነት ሱባኤ ንእቶ። ሬድዮ ሕድሪ፤ ኣዕኑድ ክብርታት ኤርትራ ሃገርና /ባህሊ፡ ያታ፡ እምነት፡ ስነ-ምግባር፡ ስነ-ጥበብን ታሪኽን/ ንምዕቃብ ዝከኣላ ንምግባር ተበጊሳ ኣላ። ኣብዚ ዘመን ህግደፍ፡ ሰረገላ ብቕድሚት፣ ፈረስ ከኣ ብድሕሪት ኮይኖሙሉ ዘሎ ህሞት፤ ሬድዮ ሕድሪ ኣብ ሙሉእ ዓለም ንዘሎ ኤርትራዊ ወለዶ፡ ብዝተፈላለዩ ሃገራውያን ዜማታት ማእኪላ ናይ ኩላተን ብሄራትና ደርፊን ያታን ንምዕቃብ ናብ ረዚን ሃገራዊ ማህሌት ኣሃዱ ክትብል ኢያ።
እቶም ብዝተፈላለዩ ስነ-ጥበበኛታት ሃገርና በብግዚኡ ዝፈረዩ ዜማታት፡ ንብረት ህዝቢ ኤርትራ ደኣ እምበር ንማንም ውድብ ወይ ስርዓት ዝብጽሑዎ ኣይኮኑን። ናይ ህግደፍ ደርፊ፡ ናይ ህግደፍ ድራማ የለን። ህግደፍ ኣብ ዘመነ-ኣካሒዳ ዝተወልደ ሓድጊ ዘይብሉ ጭደል ኢዩ። ኩላቶም ስነ-ጥበባዊ ክብሪ ዘለዎም ባህልታት፡ ካብ ንዳእቲ ግራት ህዝቢ ዝተሓፍሱ፡ ኣብ ዳንዳን ቆፎን ህዝቢ ኤርትራ ዝፈረዩ ምህርቲ ብዙሓን ኢዮም።
ስለዚ ኩሉ ቅድምን ደሓርን ብደቂ ኤርትራ ዝፈረዩ ስነ ጥበባዊ ስራሓት፡ ግምጃ ህዝቢ ኤርትራ ኢዮም። ሬድዮ ሕድሪ፡ ላህጃ ብሄራትና ዝገልጹ ንሃገርን ሃገራውነትን፡ ስለ ፍቕሪን ጽንዓትን ዝተደርፉ ዜማታት፡ ኣውሎታትን ማሰታትን፤ ጥቕስታት ሓርበኛታት ኤርትራውያን፡ ጽሑፋት ቀደም ከምኡ እውን ንክብርታትና ዘላህምቱ ናይ ሬድዮ መዘናግዒ መደባት በብቋንቋኡ ንምዝርጋሕ ክትጽዕር ኢያ።ኣብ ፈነወ ሬድዮ ሕድሪ፡ ብድሕሪ ናጽነት ብዝተፈላለዩ ኤርትራውያን ስነ-ጥበበኛታት ዝተዘየሙን: ኣብ ደገ ብደለይቲ ፍትሒ ኤርትራውያን ዝተደርፉን ክቐርቡ ኢዮም።
ብዘይካ ሃገራዊ ደርፊታት፡ ነቲ መራሒ ህግደፍ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ በብዓመቱ ዘመሓላልፎ ዝነበረ ምስሉይን ብሓሶት ዝተላዕጠጠን ቃለ-መጠይቓት፡ ከምዚ ናይ ትማሊ ብተለቪዥን ብዛዕባ ቅዋም ዘቕረቦ መደናገሪ ባዶ ጥበራን ብመጽሔት ንዝተጻሕፈ ወቀጥ ድርዳር መደረ እውን ምስ ዝተፈላለዩ ምኩራት ደቂ ኤርትራ እናተራኸበት፣ ንሓቂ ካብ ሓሶትን ብድዐን መምያ፡ ከም ጸባን ማይ-ጨባን ንምፍላይ ክትጽዕር ኢያ። ኤርትራ ኣብ መጀመርታ ተስዓታትን እዋን ሚለንየምን ከመይ ትመስል ከም ዝነበረት፡ ብድሕሪ ኲናት ባድመን ማእሰርቲ ሓሽከት ዜጋታትን፣ ሎሚን ከመይ ትመስል ከም ዘላ ክዝርዘር ኢዩ።
ሬድዮ ሕድሪ ሰማእታት፡ ነቲ ኤርትራዊ ክብርታት ኣጋጢሙዎ ዘሎ ታሪኻዊ ስንክልና፡ ምርኩስን ዕርፊን ንምዃን ዝከኣላ ግደ ንምብርካት ክትሰርሕ ኢያ። እቲ ባህሊን ቅርስታትን ናትና ናይ ህዝቢ ንብረት ኢዩ። ጉጅለ ህግደፍ ግን ዘይንብረቱ ክነሱ ይሰርሓሉን ይነብረሉን ኣሎ። ንሕና ኤርትራውያን እምበኣር ነታ ኣቦታትናን ኣቦ ሓጎታትናን ዘመሓላለፉልና፤ ኣብ 30 ናይ ሰውራ ዓመታት ልዕሊ 65 ሽሕ ሂወት በራውር ደቂ ህዝቢ ዝተኸፍለላ፤ ከምኡ እውን ኣብቲ ህግደፍ ብስዉር ዝሸርጠጦ ኲናት ባድመ ዓሰርተታት ኣሽሓት ሂወት ዝተኸፍለላ ሃገርና ወትሩ ከም ብሌን ዓይንና ክንሕልዋ፡ ምስንኻል ኣብ ዘጋጥመሉ ግዜ እውን ዋጋ ከፊልና ንዳሕረዎት ወለዶታትና ከነመሓላልፋ ሕድሪ ኣሎና።
ናይ ሕብረተሰብ ናይ ለውጢ ሓዋርያት ዝኾነ መንእሰይ፡ ነታ ከም ዑፍ መስቀል ንእንኮ ግዜ ጥራይ ዝተራእየት ሓርነት ናብ ንቡር ቦትኣ ንምምላስ፣ ንመሬቱ ናብ ተካእቱ ወለዶታት ንምውራስ ልዕሊ ኩሉ ጾር ኣለዎ። ከምቲ ነደቕቲ ዝነዓቑዎ እምኒ፡ ንሱ ርእሲ መኣዝን ኮነ ዝብሎ ቅዱስ መጽሓፍ፤ ዕላማ እዚ ፈነወ እዚ ድማ ብቐንዱ ንመንእሰይ ወለዶ ኤርትራ ብታሪኽን ክብሪታትን ዘማእዝን ኮምፓስ ክኸውን ኢዩ። ካብ 1991 መዓልቲ ናጽነት ክሳብ ሎሚ ንዘሎ ጉዕዞ ታሪኽ ኤርትራ ኣብ እንዕዘበሉ ግዜ፡ እቲ ንሃገር ከም ሃገር መጠን ደው ዘበሎ ሃገራዊ መቖምያታት በብዓመቱ እናዓነወ ይኸይድ ኣሎ።
ሬድዮ ሕድሪ ሰማእታት’ምበኣር ባህሊ፡ ያታ፡ ስነ-ጽሑፍ፡ ታሪኽ፡ ወ.ዘ.ተ… ዝብሉ ኣርእስትታት ሒዛ ናብ ኣየር ክትዝርጋሕ ኢያ። ኣብዚ ተኣፋፊ ግዜ፡ ነዛ ቅርሲ ኤርትራውያን ንምዕቃብ ትብገስ ዘላ ድምጽኹም ሬድዮ ሕድሪ፡ ኩሉ ዜጋ ብኢንተርነት፡ ብሞባይል፡ ኣይፓድ፡ ኣይፎን ወ.ዘ.ተ… ንክከታተላን ርእይቶኡ ንክልግሰልናን ንትስፎ። ምጅማር እዚ ዕዮ’ዚ ይጽንሓለይ ዘይበሃሎ ሃገራዊ ወፈራ ኢዩ።
ሬድዮ ሕድሪ፡ ብስካይፕን ተለፎንን ምስ ብዙሓት ደለይቲ ፍትሒ፡ ሞያውያን፡ ምሁራትን ዝተፈላለየ ኣረኣእያ ዘለዎም ኤርትራውያንን ዝርርብ ክትገብር ኢያ። ንዝሓለፈን ዘሎን ታሪኽን ጉዕዞን ኤርትራን ህዝባን ብሱል ዝርርብ ክግበር ድማ ዝከኣለና ምድላዋት ክንገብር ኢና። ተመኩሮኹም ናብ ሰማዕቲ ንምትሕልላፍ ብዘይ ምሕላል ክንሰርሕ ኢና’ሞ፡ ምትሕብባርኩም ከም ሞባእ ደብሪ ጌርና ክንርእዮ ኢና። ንርእይቶ ወይ ሕቶ፡ ወይ’ውን ዝኾነ ኣበርክቶ ንምግባር ብ www.alenaforever.com ወብ ሳይት ንክትረኽቡና፡ ወይ እውን ብፈይስ ቡክን ስካይፕን ብጽሑፍ ወይ ብድምጺ ሓበሬታኹም ንከተካፍሉና ንሕብር።
’ጉዕዞ ሽሕ ኪሎ ሜተር ብሓደ ስጉምቲ ኢዩ ዝጅመር’ ከም ዝበሃል፣ ናብቲ ብማዕዶ ዝረአ ዘሎ ጥርዚ ሓርነት ህዝቢና ንምብጻሕ ብሓደ ስጉምቲ ኣሃዱ ኢልና ንብገስ ኣለና። ከምቲ ውሉደ ክህነት ዝብልዎ፡ ንዝረቐቐ ከም ረጒድ፣ ንዝቀጠነ ድማ ከም ሓፊስ ጌርኩም ንክትርእዩዎ እውን በዚ ኣጋጣሚ እዚ ነዘኻኽር። ፈነወ ሬድዮ ብኢንተርነት ብዙሕ ሓላፍ-ዘላፍ ክህልዎ ኢዩ። ብዘይካ ተክኒካዊ ሕጽረት፡ ተመኩሮ እውን ንገዛእ ርእሱ ዓንዲ ማእከል’ዩ። ጉድለታትና ንምእራም ክንጽበ ኢና።
ንኺድ ከምዚ ሕጂ! ኣብ መንጎ መዶሻን ኡንኵዲኖን ንዝተቐርቀረ ስርዓት ማፍያ፡ ዕምሩ ንምሕጻር እወ ንኺድ። ዘይበሊ ነገር የለን፡ ውዒሉ ሓዲሩ ኣካይዳናን ድምጽናን ክሰምር ኢዩ! ነቲ ሽሕ ኪሎ ሜተር ከም ንበጽሖ፡ ንኣምን ኢና።
ደበሳ ኢዮብ ንህዝቢ ኤርትራ!
ሬድዮ ሕድሪ ሰማእታት።


text:
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ማር.4:1-9
አስተንትኖ
አብዚ ናይ ሎሚ ቃል ወንጌል ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ነቶም ስዝስዕብዎ ዝነበሩ አሕዛብ ብምሳሌ ጌሩ ክምህሮም ይርከብ። ቃል አምላኽ አብ አርባዕተ ስተፈላለየ መሬት አብ መንገዲ፤ አብ ከውሒ ፤አብ ማእኸል እሾኽ – አብ ጽቡቕ መሬት ክዝራእ ንርኢ። እዞም አርባዕተ ዓይነት መሬት አምሳል ናይ ነፍሲ ወከፍ ልባትና ወይ አርባዕተ አገባብ መገዲ ወዲ ሰብ ምስ ቓል አምላኽ ዘለዎ ርክብ የስምዕ። አብዚ ኢቲ ዝዘርእ አምላኽ ባዕሉ ክኸውን እንከሎ፡ ኢቲ ዝዝራእ ከአ ቃል አምላኽ ኢዩ። እቲ መሬት ከአ ንሕና ነፍሲ ወከፍና ንኸውን። እግዚአብሔር ከአ ብዘተፈላለየ መገዲ አብ ነብፍሲ ወከፍ ልቢ ወዲ ሰብ ቃሉ ይዘርእ።
እንሆ ዘራኢ ኪዘርእ ወፈረ። ኪዘርእ ከሎ ገለ አብ ጥቃ መገዲ ወደቀ። አዕዋፍ መጺአን ድማ በልዕኦ። እዚ አብ መንገዲ ዝወደቀ ዘርኢ አብ ላዕሊ ኢዩ ዝተርፍ፤ በዕምቀት አብ መሬት ክአቱ፡ ከምቲ ዘድሊ ሱር ክሰድድ አይክእልን። አብዚ ነቲ ዮሓንስ አብ 8.37 ዝብሎ ክነንብብ ንኽእል፦ ንስኻትኩም ዘርኢ አብርሃም ምኻንኩምሲ እፈልጥ እየ። ቃለይ አባኻትኩም ስለዘይሓደረ ግና ኽትቀትሉኒ ትደልዩ አሎኹም። እዚ ዝበሎ ከአ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ቃሉ አብ ሰማዕቱ ቦታ ስለዘይረኸበ ኢዩ። ብርግጽ ሎሚ ንዓይ ኢዚ ቃል እንታይ ይብለኒ። ብሓቂ ነዚ ዝሰምዖ፡ ዝዝራአለይ ዘሎ ቃል ሕይወት አብ ሕይወተይ፤ አብ መዓልታዊ ምንቅስቃሰይ፤ አብ ልበይ፤ አብ ሓዳረይ ቦታ ይረክብዶ አሎ፧ ወይስ ከምቲ አብ መገዲ ዝተዘርአ፤ ዝወደቐ ቃል ኮይኑ ቀለብ አዕዋፍ ይኸውን አሎ።
ገሊኡ ኸአ ብዙሕ መሬት አብ ዘይብሉ ከውሒ ወደቐ፤ ዕምቆት መሬት ስለዘይብሉ ድማ ቐልጢፉ በቖለ። ጸሓይ ምስ በረቐት ሓጎጎ፡ ሱር ስለ ዘይብሉ ድማ ሓረረ’’ እቲ አብ ከውሒ ዝተዘርአ ድማ ነቲ ቓል ሰሚዑ ብኡብኡ ብሓጎስ ዚቕበሎ ሰብ እዩ። እንተኾነ ሱር ስለ ዘይብሉ ንጊዚኡ እዩ እምበር ስለቲ ቓል ስደት ወይ መከራ ምስኮነ ብኡብኡ ይኽሕድ። ብፍላይ በዚ ሎሚ ዓለምና ካብ እግዚአብሔር ሪሒቑ ንገዛእ ርእሱን ዓለምን አብ ዘምልኸሉ ዘሎ ግዜ ንሕና ምስ ቃል አምላኽ ዘለና ርክብ እንታይ ይመስል። አብቲ መንፈሳዊ ሕይወትና ቃል አምላኽ እንታይ ተራ አለዎ፧ እምበአር ነቲ ቃል ሰምዐ እቲ ቃል አባይ ሱር ንክሰድድ ንፈተና ናይዚ ዓለም ንኽንስዕር ወትሩ አርዑት ቃል አምላኽ ክንሕንገጥ የድሊ።
እቲ አብ እሾኽ ዝተዘርአ ኸአ ነዚ ቓል ዚሰምዕ እዩ፡ ሓልዮት እዛ ዓለም እዚአን ምዕሻው ሃብትን ድማ ነቲ ቓል ይሓንቆ። ከይፈረየውን ይተርፍ። ብዙሕ ግዜ ቃል አምላኽ አብ ቤተክርስቲያን ንሰምዖ ኢና፡አብ ገዛውትና ምስ ተመለስና ግና ንኽነብሮ የጸግመና። ምኽንያቱ በዚ ናይ ዓለም ነገራትን ፈተናታትን ሕይወትና ስለዝዕብለል። ነቲ ዝሰማዕናዮ ቃል አምላኽ ብግላዊ ጸሎት ስለዘይነሰንዮ። እቲ ቃል ተሃኒቁ ብዘይ ፍረ ይተርፍ። እቲ አብ ጽቡቕ መሬት ዝተዘርአ ግና እቲ ነዚ ቓል ሰሚዑ ዜስተውዕል እዩ፤ ንሱ እቲ ብሓቂ ፍረ ዚፈርህ፤ ገሊኡ ሚእቲ፤ ገሊኡ ስሳ ገሊኡ ኸአ ሠላሳ ዚህብን እዩ። ገሊኡ ግና አብ ሽቡቕ መሬት ወደቐ፡ ገሊኡ ሚእቲ፤ ገሊኡ ስሳ፤ ገሊኡ ሠላሳ ድማ ፈረየ፡፤ እትሰም ዕዘላቶ እዝኒ ይስማዕ። እዚ ምስላ እዚ ነቲ አብ ሕይወትና ዘጋጥመና ኩነታት ጠባያት ነቲ ቃል ተቐቢልና ሚእቲ ሰላሳ ከይንፈሪ ዕንቕፋት ዝኮነና ንክነለሊ ይምህረና።
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን ንሕና ዘሪኢ ቃል አምላኽ አለና። እዚ ቃል እዚ አብ ልባትና ንኸዕርፍ ንኽበቁል፡ ፍረ ንኽህብ ክነፍቅድን ቦታ ክነዳልወሉን የድሊ። ደጊም ንኽርስቶስ ኢየሱስ “ጎይታ እዩ ኢልኩም ካብ ተቐበልኩምዎ ብአኡ ንበሩ። ከምቲ ዝተመሃርክምዎ፡ አብኡ ተሠሪትኩምን ተሓኒጽኩምን ብምስጋና መሊእኩምን አብ እምነት ጽንዑ። አብ ናይ ክርስቶስ ዘይኮነስ፤ አብ ባህሊ ሰብን አብ አተሓሳስባ እዛ ዓለም እዚአን ዝተመስረተ ኮንቱን መዓሸውን ዝኾነ ፍልስፍና ገይሩ ሓደ እካ ከይማርኸኩም ተጠንቀቑ። እናበለ ጳውሎስ ናብ ሰብ ቆላሲያስ ይጽሕፍ። እግዚአብሔር መዓልታዊ ሕይወትና ምስ ዳዊት ሓቢርና “ቃልካ ንስጉምተይ መብራህቲ፥ ንመንገደይ ብርሃን እዩ፥ እናበልና ሕይወትና ብቃል አምላኽ መሪሕና እንኽእለሉ ጸጋታቱ ይዓድለና። አሜን!
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………
ማር.3:31- ፍጻ
ኣዲኡን ኣኅዋቱን ናብኡ መጹ፥ አብ ወጻኢ ቖይሞም ከአ ኺጽውዕዎ ለአኹሉ። ብዙኅ ሕዝቢ ኸአ አብ ዙር ያኡ ተቐሚጡ ነበረ እሞ፥ “ እንሆ አዴኻን አኅዋትካን ( አኃትካን) አብ ወጻኢ ቖይሞም ይጽውዑኻ አለዉ “በልዎ። ንሱ ድማ “ አደይ መን እያ፧ አኅዋተይከ ብዓል መን ኢዮም፧” እናበለ መለሰሎም። ነቶም አብ ዙርያኡ ተቐሚጦም ዝነበሩ እናጠመተ፡ አደይን አኅዋተይንሲ እነዉ። ኃወይን ኃብተይን አደይንሲ ፍቓድ አምላኽ ዚገብር ዘበለ ኹሉ እዩ” በሎም።
አስተንትኖ
ዝኸበርኩም ኣኅዋትን ኣኃትን ክርስቶስ እቲ ወዲ አምላኽ አብዚ ዓለም ብምምጻእ ፍቓድ እግዚአብሔር ምፍጻም – እቲ መዓልታዊ መግቡ ከምዝነበረ። ነቶም ኩሎም ከም ወዲ አምላኽ – ከም መድኅኖም ዝቕበሉዎ ኸአ የፍቅሮም ከምነበረ ቃል አምላኽ የዘንትወልናን ይምህረናን። እዚአቶም እቶም ሓቀኛታት ደቂ እግዚብሔር ይኾኑ፡ እታ መንፈሳዊት ስድራ ቤት ክርስቶስ ከአ ይምስርቱ። ነዛ መንፈሳዊት ማሕበር አመንቲ እዚአ ኸአ ክርስቶስ ካብቲ ስጋዊ ዝምድና ዝለዓለ ክብሪ ሂቡዋ ይርከብ።
ኣዲኡን ኣኅዋቱን ናብኡ መጹ፥ አብ ወጻኢ ቖይሞም ከአ ኺጽውዕዎ ለአኹሉ። ብዙኅ ሕዝቢ ኸአ አብ ዙርያኡ ተቐሚጡ ነበረ እሞ፥ “እንሆ አዴኻን አኅዋትካን (አኃትካን) አብ ወጻኢ ቖይሞም ይጽውዑኻ አለዉ “በልዎ። ንሱ ድማ “አደይ መን እያ፧ አኅዋተይከ ብዓል መን ኢዮም፧” እናበለ” ካብ ስጋዊ ዝምድና ክርሕቕ ንርእዮ፡ ምኽንያቱ ክርስቶስ እቲ ሓዳስ መንፈሳዊ ስድራቤት ዝምስርተላ ግዜን ሰዓትን አኺሉ ነበረ። ነቶም አብ ዙርያኡ ተቐሚጦም ዝነበሩ ብምጥማት ከአ ንሳቶም አኅዋቱ አኃቱ አድኡ ምኻኖም ብምልክት ይገልጸሎም። አስዒቡ ከአ” አደይን አኅዋተይንሲ እነዉ። ኃወይን ኃብተይን አደይንሲ ፍቓድ አምላኽ ዚገብር ዘበለ ኹሉ እዩ” እናበለ ነቲ ብምልክት ዝገለጾ ብቓላቱ ደጊሙ ይገልጾ።
አብ ቅድሚኡ እቶም ፍቓድ እግዚአብሔር ዝፍጽሙ አኃዋት – አኃት – አደ ናይ ክርስቶስ ኮይኖም ይርከቡ። እቶም ንቓል አምላኽ ሰሚዖም አብ ሕይወቶም ዝነብሩዎ እዚአቶም ብሓቂ ደቂ እግዚአብሔር – ስድራ – ቤቱ – አባል እታ ብኽርስቶስ ዝቖመት ቤተክርስቲያን ይኾኑ። ናይዛ ስድራቤት አባል ቀዳመይቲ ባዕላ ማሪያም ትኸውን። ንሳ እኔኹ አነ ባሪያ እግዚአብሔር እየ፥ ከምቲ ዝበልካኒ ይኹነለይ” እናበለት ንቃል አምላኽ አብ ከርሳ ዝተቐበለት ቀዳመይቲ አማኒት ስለዝኾነት። አብዚ ‘እቲ ካብ እግዚአብሔር ዝተነግረኪ ቓል ከም ዝፍጸም ስለዝአመንኪ ብጽዕቲ ኢኪ” ዝብል ቃል ኤልሳቤጥ ክንዝክር ንኽእል።
ዝኸበርኩም አኃዋትን አኃትን ስለዚ ንሕና ድሕሪ ብስጋ ካብ አቦናን አደናን ተወሊድና – እንደገና ብማይን መንፈስ ቅዱስን ተወሊድና፡ መሰል ናይ ውልድነት ረኺብና ኢና። ደቂ እቲ ልዑል አምላኽ ኮይና ኢና። አባላት ናይታ መንፈሳዊት ስድራ ቤት ኮይና ኢና። ሎሚ እምበአር ካብዚ ቃል አምላኽ ተበጊስና ዕብየት ጸዋዕታና – ዕብየት እቲ ዝተቐበልናዮ ጉን ዖ ክንዝክር ይግበአና። ነቲ “ፍቓድ አምላኽ ዚገብር ዘበለ ኹሉ ንሱ ሓወይ ሓፍተይ አደይ እዩ” ዝበሎ ክርስቶስ – ንሕናውን አብ ኩሉ ጉዑዞና ቃሉ እናስተንተና ፍቃዱ ንኽንፍጽም አብነትን አማልድነትን ቅድስቲ ማሪያም አደና አይፈለየና። አሜን!
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………
አባ ሓጎስ ተስፋግቢር
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………
ማር.3:22-30
አስተንትኖ
“ብሓቂ እብለኩም አለኹ፥ ንሰብ ኩሉ ኃጢአትን ዝጸረፍዎ ዘበለ ጸርፍን ኺኅደገሎም እዩ። እቲ ንመንፈስ ቅዱስ ዝጸረፈ ግና፥ ንዘለዓለም ኩነኔ ደአ ይኾኖ እምበር ፈጺሙ አይኅደገሉን እዩ።”
አብዚ ናይ ሎሚ ዝሰማዕናዮ ቃል አምላኽ መምህራን ሕጊ ህላዌ ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ከም ሓደ ፈታኒ ዘፍርህ ጉዳይ ገሮም ይሃስብዎ ንሥልጣኖም። ምኽንያቱ እቶም ዝኽተልዎም ዝነበሩ አሕዛብ ነቲ አረጊት ትምህርቲ ገዲፎን ናብቲ ናይ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ሓድሽ ትምህርቲ ይኸዱ ስለዝነበሩ። ስለዚ ካብ ኢየሩሳሌም ነቲ ሓቂ ክቕበሉ ዘይኮነስ ንክርስቶስ ጎይታ ንኽኩኑኑ ዝመጹ መምህራን ሕጊ – ብኤል ዜቡል ዘውጽኦም ዘሎ” እንዳበሉ ይዛረቡ። ኢየሱስ አብ ግዜ ጥምቀቱ አብ ዮርዳኖስ መንፈስ ቅዱስ ብምሳል ርግቢ አብ ልዕሊኡ ኸምዝወረደ ነንብብ። በንጻሩ ፈሪሳውያን ግና ርኹስ መንፈስ አለዎ ክብሉ ይርከቡ።
ንሱ ድማ ብምሰላ ከምዚ እንዳበለ ይምልሰሎም። “ሰይጣን ንሰይጣን ከመይ ገይሩ ኼውጽኦ ይኽእል፧ ሓንቲ መንግሥቲ ንሓድሕዳ እንተ ተፈላለየት፥ እታ መንግሥቲ እቲአ ኽትቀውም አይትኽእልን እያ። ሓንቲ ስድራ ኸአ ንሓድሕዳ እንተ ተፈላለየት፥ እታ ስድራ እቲአ ኽትቀውም አይትኽእልን እያ። ከምዚ ኢሉ ብምሰላ ድሕሪ ተዛሪቡ ቀጺሉ ሓደ ትምህርቲ ይህብ። “ብሓቂ እብለኩም አለኹ፥ ንሰብ ኩሉ ኃጢአትን ዝጸረፍዎ ዘበለ ጸርፍን ኺኅደገሎም እዩ። እቲ ንመንፈስ ቅዱስ ዝጸረፈ ግና፥ ንዘለዓለም ኩነኔ ደአ ይኾኖ እምበር ፈጺሙ አይኅደገሉን እዩ።” በሎም።
አብዚ መምህራን ሕጊ ነቲ ስራሕን ተግባርን መንፈስ ቅዱስ ክጸርፉን ከራኽሱ ይርከቡ። ኽሲ መምህራን ሕጊ ምጽላም ምክፋእ ጥራይ አይነበረን እንታይ ደአ ምርኻስ ንመንፈስ ቅዱስ። ነቲ ክርስቶስ ተሰኪሙዎ ዘሎ ሓይሊ አምላክ ምስ ሸይጣን ክተማሳስሎ ማለት ነቲ ተግባርን ስራሕን ተልእኮን መንፈስ ቅዱስ ምቅዋም ማለት ኢዩ። ብተወሳኺ ነቲ ምሕረት አምላኽ አባኻ ከምዘይሰርሕ ምግባር ማለት ኢዩ።
ንመንፈስ ቅዱስ ምጽራፍ ማለት እግዚአብሔር ብኽርስቶስ ከምዝሰርሕ ምንጻግ ማለት ኢዩ። እዚ ምንጻግ እዚ እቲ ዝዓበ ናይ ወዲ ሰብ ሓጢአት ኢዩ። ወዲ ሰብ አብዚ ኩነታት ስጋብ ዘሎ ንድኅነት ርሁቕ ይኸውን። “ ብእኡ ክንድኅን ዚግባእ ካልእ ስም አብ ትሕቲ ሰማይ ንደቂ ሰብ አይተዋህበን። ስለዚ ድኅነት ብሓደ ኻል እ ከቶ የልቦን። ግ.ሓ.4,12. እምነት አብ ክርስቶስ ጥራይ ኢዩ አብቲ መንግስተ አምላኽ – አብ ድኅነት አምላክ ከሳትፈና ዝኽእል።
ስለዚ አብዚ ክንርድኦ ዘለና እግዚአብሔር መሓሪ አቦ ኢዩ። ኃጢአት አንጻር መንፈስ ቅዱስ ነቲ ብ እግዚአብሔር ብነጻ ዝወሃበካ ዝቐርበልካ ምሕረት ምንጻግ ማለት ኢዩ። እግዚአብሔር አይኮነነ ክምሕር ዘይደሊ፥ ምኽንያቱ ምሕረት አምላክ ደረት ይብሉን፤ ወዲ ሰብ ኢዩ ነቲ ድሕነት ዘይቅበሎ፡፡ ንምሕርተ አምላኽ ዘይምቅባል ከአ ኩኔኔ የምጽእ። እግዚአብሔር ግና መዓልታዊ ተሳተፍቲን ወረስቲ መንግስተ ሰማይን ንኽንከዊን ወትሩ ዕድምኡ ምስ አቅረበ ኢዩ። ንሕና ነዚ ዕድመ እዚ ተቀቢልና አብ ምሕረቱ አሚና አብ ቅድሚኡ ክንቀርብ የዲሊ። እቶም ተነሲሖም ምሕረቱ ክቕበሉ ዘይደሊዩ – ነቲ ጸጋ አምላኽ ንምቕባል ማዕጾ ልባትና ንዓጹ አለና። በዚ ኸአ ንኅድገት ኃጢአቱን፤ ነቲ ብመንፈስ ቅዱስ ዝተዋህበ ድኅነቱን ስለንነጽግ፤ ናብ ዘለዓለማዊ ጥፍአት ነምርሕ።
ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ በቲ ዝገብሮ ዝነበረ ተአምር ሓድሽ ትምህርቲ ካብቲ ልምድን አከያይዳን ፈሪሳውያን ወጻኢ ስለዝነበረ አብ መንጎ መማህራን ሕጊን የሱስን ዘይምስምማዕ ይፍጠር። ንአብነት አዝማዱ ዓቢዱ ኢዩ ዝብል እምነት አሕደሩ። እቶም ካብ ኢየሩሳሌም ዝወረዱ መምህራን ሕጊ “ ርኹስ መንፈስ ከምዝሓደሮ ገሮም ይገልጽዎ”
ዝኸበርኩም ኣኅዋትን ኣኅትን ካብዚ ናይ ሎሚ ቃል ኣምላኽ ተበጊስና እምበአር ነፍሲ ወከፍና ገዛእ ርእስና ምሕረት አምላኽ ንምቕባል ወትሩ ኽፉታት ክንከዊን ይግበአና። ናብ መንበረ ኑዛዜ ቀሪብና ምሕረትን ቡራኬ አምላኽን ክንቅበል ይግበአና። እግዚአብሔር ብአማላድነት ኪዳነ ምሕረት ነዚ ይሓግዘና። አሜን!
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………
ኣባ ሓጎስ ተስፋጋብር
፩ሰንበት ዘአስተርእዮ
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………
ዮሓ.2፡1-11
አስተንትኖ
ሎሚ ቀዳመይቲ ሰንበት ፩ዘአስተርእዮ ተባሂላ ትጽዋዕ። ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ አብ ቃና ዘገሊላ ምስ ማሪያም አዲኡን ምስ ደቂ መዛሙርቱን ተረኺቡ ናይ መጀመርታ ተአምራቱ ፈጸመ።
ዮሓንስ ንማሪያም አብ ክልተ ዓበይቲን ወሰንቲን ግዚያት ወዲ አምላኽ አብ ሕይወቱ ክብሩ ዝተግልጸሉ ይዝክራ። አብ ቃና ዘገሊላ ከምኡውን አብቲ ናይ መጨርሽታ ሕይወቱ አብ እግሪ መስቀል ምስ ዮሓንስ። ማሪያም ምስ ወዳ አብ ቃና ዘገሊላ ተረኪባ “ወይኒ እምበር የብሎምን” እናበለት ክትዛረብ ንርእያ። ሕጽረት ወይ ስእነት ወይኒ – ሓደ ምልክት ናይ ጋሂ የስምዕ፡ ስለዚ አብዚ መርዓ ናይ ገሊላ ሓደ አድላዪ ዝኾነ ክፋል ናይ ሓጎስ ጎዲሉ ይርከብ። ምኽንያቱ ወይኒ ከምቲ መዝሙር ዳዊት አብ መዝ.104,15 ዝብሎ ንልቢ ሰብ ስለ ዘሕጉስ”
አብዚ ማርያም ኣቀዲማ ነቲ አድላይነት ናይቲ መርዓ ትርዳእ፡ ካብ ፍቑር ወዳውን ከይተሓተት ተማልድ። ወዳ ከኣሊ ኩሉ ምኳኑ ስለ ዚፈለጠት “ወይኒ እምበር የብሎምን” እናበለት ትሕብሮ። ክርስቶስ አብዚ ዓለም እዚ ሓዋሪያዊ ተልእኽኡ ፍቓድ አቡኡ ምፍጻም ምኻኑ ንምርዳእ “ኣቲ ሰበይቲ ምሳኺኸ እንታይ ኣሎኒ፧ “ጊዜየይ ጌና ኣይበጽሐን” እንተበላ – እንተኮነ ክርስቶስ ነታ ብእምነት ንሰላምታ ገብርኤል መልአኽ ዝተቀበለት – መደብ እግዚአብሔር አብአ ንኽፍጸም ሕራይ ዝበለት – ንልመናኣ ክነጽግ ኣይተረክበን። ንሳውን በቲ መልሲ ናይ ወዳ ከይተሰናበደት “ ንሱ ዚብለኩም ኩሉ ግበሩ” እናበለት ከአ ነቶም አገልገልቲ ትእዝዞም። በዚ ኸአ ንሓዋሪያት – ሎሚ ንነፍሲ ወከፍና ንሱ ዝብለኩም ኩሉ ግበሩ እናበለት ተአዘዝቲ – ሰብ እምነት ንኽንከውን – እቲ እግዚብሔር ዝአዘዘና ንኽንፍጽም ትምህረና። ማሪያም ሕጂውን አብ ሕይወትና ዘድልየና ጸጋታት ንኽንረክብ ከም እተማልድ ካብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ ንርድእ። ንሱ እቲ ንጉስ ሰማይን ምድርን ብአአ ካብ መጻና ንሕናውን – ንሕናውን ብአአ ክንረኽቦ እነሀት አዴኹም ኢሉ ሓዲጉልና ኢዩ።
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን አብዚ ሰለስተ ነገር ክንመሃር ንኽእል፡ መጀመርታ መርዓ ወይ ኪዳን ስጋብ ክንደይ ክቡር ምኻኑ ንኸረድአና ክርስቶስ ጎይታና አብ መርዓ ተረኺቡ ናይ መጀመርታ ተአምራቱ ኽፍጽም ከምዝተረኽበ። ካልአይ ማሪያም አብ ወዳ ዝነበራ እምነት። ሳልሳይ ክንመሃሮ ዝግበአና “ወይኒ እምበር የብሎምን” ብምባል ማሪያም ንአድላይነት ካልኦት ወይ ንአድላይነት አሕዋትና ኩሉ ግዜ ክንሰርሕ ከምዝግበአና ትምህረና። ማርያም እምበኣር አብ ኩሉ ድኅነትና እትተሓባበር አብ ግዜ ጸገምና ካብ ኣምላኽ እተማልድን ብእግዚኣብሔር ዝተዋህበትና ጠበቃን አደን ኢያ።
እቲ አብ መንጎ ክርስቶስን ማሪያምን ዝነበረ ዝምድና መሰረቱ አብቲ ዝነበሮም ናይ ስጋ ዝምድና ዘይኮነስ አብቲ ናይ ማሪያም እምነት ኢዩ ነሩ “ እኔኹ አነ ባሪያ እግዚአብሔር እየ፥ ከምቲ ዝበልካኒ ይኹነለይ” ብምባል ነቲ ቃል ስለዝተቐበለት ኢዩ ነሩ። ንጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ “ እንሆ አዴኻን አኅዋትካን አብ ወጻኢ ቖይሞም ይጽውዑኻ አለዉ” ምስበልዎ። ንሱ ድማ “ አደይ መን እያ፧ አኅዋተይከ በዓል መን እዮም፧ ኃወይን ኃብተይን አደይንሲ ፍቃድ አምላኽ ዚገብር ዘበለ ኹሉ እዩ” እናበለ መለሰሎም። በሎም።. ማር 3.31-35
ነዘን አጋንእ ማይ ምልኡወን” በሎም። ንሳቶም ከአ አፍ ንአፉ መልእወን። ሽዑ ሕጂ ቀዲሕኩም ነቦ ዳስ ውሰዱሉ” በሎም። ንሳቶም ከአ ወሰዱሉ። ማሪያም እምበአር አብዚ ናይ ሎሚ አምሳል ቤተክርስቲያን ኮይናውን ትርከብ። ንሳ በቲ እምነታ ንደቃ ናብቲ ሓደ መራሒአ ተቕርበና። ካብኡ ተቐቢላ ከአ ጸጋታት ት ዕድለና። እቶም አገልገልቲ ኸአ ሓዋሪያት ነፍሲ ወከፍና አብ ክርስቶስ እንአምን።
አብዚ እቶም አገልገልቲ ዓቢ ሓላፍነት ከም ዘለዎም ንርዳእ። መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ነቲ ናይ መጀመርታ ተአምራቱ ንምፍጻም ተሓባበርቲ ይጥቀም። ንሱ ነቲ ዘደንቕ ተግባር እግዚአብሔር ንበይኑ ክፍጽሞ አይደሊን ሰባት አገልገልቲ ይዕድም። ናይ ነፍሲ ወከፍና ምትሕብባር ሓገዝ ይደሊ። አብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ ብተወሳኺ ጸጋ እግዚአብሔር ብዘይ መንጎኛ ከምዘይመላለፍውን የርደአና። ጸጋ እግዚአብሔር ናብ ሕዝቡ ናብ ነፍሲ ወከፍና በታ መርዓት ክርስቶስ ዝኾነ ቤተክርስቲያኑ ከምዝመጽአና ክንርዳ ይግበአና።
ማሪያም ሎሚውን አብ ኩሉ ጉዑዘና ዘድሊየና ጸጋታታ እናማለደት ተሰኒየና። አሜን


text:
ኣብ ክልል ትግራይ ንምክልኻል ቫይረስ ኮረና ዝተጀመረ ዳህሳስ ገዛ ንገዛ ትማሊ ተዛዚሙ:: ብመሰረት እቲ ዳህሳስ ኣብ መላእ ትግራይ 33 በቲ ቫይረስ ዝተጠርጠሩ ተፈልዮም ኣለው ክብል ቢሮ ሓለዋ ጥዕና ትግራይ ኣፍሊጡ'ሎ::
ሓላፊ ቢሮ ሓለዋ ጥዕና ክልል ትግራይ ዶክተር ሓጎስ ጎድፋይ ሎሚ ዓርቢ ኣብ ዝሃብዎ መግለፂ: ካብ ሶኑይ 05 ሚያዝያ ጀሚሩ ንተኸታታሊ ኣርባዕተ መዓልታት ንምክልኻል ቫይረስ ኮረና ገዛ ንገዛ ዳህሳሳ ብምክያድ ትማሊ 08 ሚያዝያ 2012 ከምዝተዛዘመ ተዛሪቦም::
ዶክተር ሓጎስ ሕብረተሰብ ኣብቲ ለበዳ ዘለዎ ግንዛበ እንታይ ከምዝመስል ዝረኣየሉ፣ ኣብ ነፍስወከፍ ስድራ መከላኸሊ ናውቲ ምህላዎምን ዘይምህላዎምን ዝረጋገፀሉን እዩ ነይሩ ክብሉ ገሊፆም:: በቲ ዳህሳስ ብቫይረስ ኮሮና 33 ጥርጡራት ከምዝተረኸቡ ድማ ሓቢሮም:: ዶክተር ሓጎስ ኣብ መግለፂኦም ኣብቲ ዳህሳስ ቅድሚ 10 ዓመት ብዝተኻየደ ቆፀራ ህዝቢ መሰረት 1.3 ሚልዮን መራሕቲ ስድራ ክካተቱ ተመዲቡ እንተነበረ ኮይኑ ግና ኣብ 1,550 ,000 መራሕቲ ስድራ ዳህሳስ ከምዝተኻየደ እቶም ሓላፊ ገሊፆም:: እቲ ዳህሳስ ንፈለማ እዋን ዝተኻየድን ምስ ምዃኑ ተተሓሒዙ ኣብ ከይዲ ኣፈፃፅምኡ ክፍተታት ኣለዎ ኢሎም ከምዝኣምኑ ዝገለፁ ዶክተር ሓጎስ ጎድፋይ: ኣብ ትግራይ እቲ ሕማም ኣብዚ ሕዚ እዋን ዘለዎ ኩነታትን ንቐፃሊ ከመይ ስራሕቲ ክካየድ ከምዝግባእ ንምፍላጥ ዝሓገዘ እዩ ኢሎም::
ዶክተር ሓጎስ ካብ ዝተፈላለዩ ከባቢታትን ወፃኢ ሃገራትን ናብ ትግራይ ዝኣትዉ ኣጋይሽ ን14 መዓልታት ክውሸቡ ብመሰረት ዝተወሰነ ይስራሕ ኣሎ ክብሉ ተዛሪቦም:: ብምኽንያት በዓል ትንሳኤ ምስ ስድራ በዓል ንምኽባር ጉዕዞ ናብ ትግራይ ከካይዱ ዝተለሙ ሰባት እቲ በዓል ኣብ መወሸቢ ማእኸል ከምዘብዕልዎ ተረዲኦም ኣብ ዘለዉዎ ክፀንሑ ዶክተር ሓጎስ ሓቲቶም:: ሓላፊ ቢሮ ሓለዋ ጥዕና ትግራይ ዶክተር ሓጎስ ጎድፋይብቐፃሊ ንለበዳ ቫይረስ ኮረና ዝተቓልዑን ካብተን ኣዐርየን ዝተጠቕዓ ሃገራት ናብ ትግራይ ዝኣተዉ: ናይ ነዊሕ ጉዕዞ ዘወርቲ መኪና: ኒሞንያ ዝተረኸቦም፣ ኣብ ልዑል ክትትል ሕክምና ዝርከቡ ሕሙማትን ኣብ ሃንደበታዊ ክፍሊ ዝሰርሑ ሰብ ሞያ ጥዕናን ቐዳምነት ተዋሂብዎም ምርመራ ክካየደሎም እዩ ኢሎም ::


text:
ኣምኒስቲ ብተወሳኺ እዚ ኣብ ነበርቲ ዝረአይ ጸገም ጥዕና ሰበስልጣን ሱዳን ዝተጠቐሙዎም ኬሚካላዊ ኣፅዋራት ዝተፈጥሩ ምልክታት እዮም ኢሉ’ሎ።ህጻናት ሓዊሱ ኣስታት 250 ሰባት ብኬሚካላዊ መጥቓዕትታት ተቐቲሎም ክኾኑ ከምዝኽእሉን ካልኦት ብኣማኢት ዝቑጸሩ ድማ ዝቖሰሉ ከምዘለዉ እቲ ትካል ይገልፅ።
ሚኒስትር ፍትሒ ኣዋድ ሓሳን እለኖር ትማሊ ሓሙስ ብደብዳቤ ኣብ ዝሃብዎ መልሲ ሰበስልጣን መንግስቲ በቶም ክስታት ከምዝተገረሙ ሓቢሮም።
ሓደ ዘፃሪ ጉጅለ መንግስቲ ሱዳን ኣብ ዝሓለፈ ለካቲት ከፃሪ ናብ ጀበል ማራ ተላኢኹ ብሰንኪ ወታደራዊ ስርሒት ምስ ዝተፈናቐሉ ሰባት ከምዝተራኸቡ ብምሕባር ካብ ከባቢኦም ዝተመዛበሉ ካብ ግጭት ንምህዳም ከምዝኾኑን ከምቲ ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ዝገለፆ ምልክት ከምዘይረኸቡን ሓቢሮም።
ትማሊ ሓሙስ መግለፂ ዝሃቡ ወሃቢ ቃል ሚኒስትሪ ጉዳያት ወፃኢ ዩናይትድ ስቴትስ ጆን ኪርቢ ናይ ኣምነስቲ ፀብፃብ ኣብ ቐረባ ከምዝበፅሖም ብምግላፅ ኣብቲ ሪፖርት ዝተጠቕሱ ዘይሕጋዊ ቅትለት ሰላማዊያን ሰባት፣መጭወይትን ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ ዝፍፀሙ ፆታዊ ዓመፅን፣ ብሓይሊ ምምዝባል፣ስርቂ፣ምጥቃም ኬሚካላዊ ኣፅዋር ኩሎም ብዓሚቕ ዘሻቑሉ እዮም ኢሎም።
ኣብ ዝኾነ ይኹን እዋን ምጥቃም ኬሚካላዊ ኣፅዋር ብትሪ ከምዘውግዝዎ ገሊፆም።
ሱዳን ምጥቃም ኬሚካላዊ ኣፅዋር ንዝኽልክል ስምምዕ ዝፈረመት ሃገር ከም ምዃና ኬሚካል ከም ኣፅዋር ምጥቃማ ንዝፈረመቶ ስምምዕ ትግህስ እያ ዘላ ኢሎም።


text:
ዓቀብቲ ሕጊ ኢጣልያ ኣሽሓት ኣፍሪቃዊያን ናብ ኢጣልያ ኣስጊርካ ተባሂሉ ንዝተኸሰ ኤርትራዊ ነፃ ከውፅእ ዝኽእል ናይ DNA መርትዖ ኣይንቕበልን ኢሎም።
ሰበስልጣን ኢጣልያ ብዘይሕጋዊ ምስግጋር ሰባት ዝሓዙዎ መድሃኔ ተስፋማርያም በርሃ ብጌጋ ዝተኸሰሰ ሰብ ምኳኑ መርትዖታት እንተቐረቡ እውን ንልዕሊ ሓደ ዓመት ክርኣይ ዝፀንሐ ጉዳዩ ቀፂሉ’ሎ።
ናይ መድሃኔ ተስፋማሪያም በርሀ ጠበቓ ሚሸለ ካላንትሮፖ ዝሓለፈ ረቡዕ ንቤት ፍርዲ ኣብ ዘቕረብዎ ናይ 45 ደቓይቕ ሞገተ ዓሚሎም ብጌጋ ዝተትሓዘ ሰብ እዩ ኢሎም ኣለው።
59 ዓመት ዝዕድሚአን ወ/ሮ መዓዛ ዘርኣይ ወልዳይ ወላዲት ኣዲኡ ንመድሃኔ ተስፋማሪያም በርሀን ምዃነን ዘረጋግፅ ናይ DNA ምርመራ ክህባ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ካብ ኣስመራ ተበጊሰን።
ናይ በርሀ ጠበቓ ካላንትሮፖ እቲ ንስደተኛታት ብምስግጋር ዝጥርጠር ሰብ ምስ መድሃኔ ተመሳሳሊ ሽም ከምዘለዎን መድሃኔ ተስፋማሪያም በርሀ ኣብ 2016 ዓ.ም ብጌጋ ኣብ ሱዳን ዝተኣስረ ሰብ እዩ ኢለን ይኣምኑ።
ዓቀብቲ ሕጊ ምስቲ ኣብ ቁፅፅር ዘውዓልዎ ሰብ ዘይመሳሰል ፎቶታት ኣቕሪቦም።እቲ ስእሊ ምስቲ ብሓቂ ዘይሕጋዊ ኣስጋሪ ደቂ ሰባት ተባሂሉ ናይ ዝእመን መድሃኔ ይሕደጎ መርእድ ይመሳሰል።
ንሱ ዘይምዃኑ ተወሰኽቲ መርትዖታት ቀሪቦም እዮም።ዓቀብቲ ሕጊ ክሲ ኣብ ዝጀመርሉ እዋን ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ከምዝነበረ፣ኣብ 2014 ዓ.ም ናይቲ ተጠርጣሪ ሰብ ጠሊፎም ዝቐድሑዎ ድምፂ ምስ ናይ መድሃኔ ተስፋማሪያም በርሀ ከምዘይመሳሰል፣ብመድሃኔ ይሕደጎ መርእድ ዝሰገሩ ሰባት መድሃኔ ተስፋማዊያም በርሀ ዘይምዃኑ ምግላፆም፣ኣብ ስዊድን እትነብር ሊዲያ ተስፋይ ዝተበሃለት በዓልቲ ቤቱ ንመድሃኔ ይሕደጎ መርእድ ከይተረፈት ሰበስልጣን ጣልያን ንዝተጋገየ ሰብ ምሓዞም ምግላፃ/ድምጺ ኣሜሪካ ንሊድያ ንምዝርራብ ፈቲኑ ኣይተዓወተን/ ወዘተ ተጠቒሶም ኣለው።
ዓቀብቲ ሕጊ ነቲ ሓድሽ ናይ DNA ምርመራ ከምዘይቕበሉዎ ገሊፆም ኣለው።ኣብ ኢጣልያ ካብቲ ምርመራ ወፃኢ መርትዖ ቅቡል ንክኸውን ክልቲኦም እቲ ዓቃቢ ሕግን ጠበቓን ክሰማምዑ ኣለዎም።
ብመሰረት ፀብፃብ ጋዜጣ ዘ ጋርድያን ዓቃቢት ሕጊ ኣናማሪያ ፒኮዚ ኣብቲ ቤት ፍርዲ ዝሃብኦ ቃል “ሕጋዊ መስርሕና ኣብ DNA ከይኮነስ ኣብ ካልኦት ሓበሬታታት ዝተመስረተ እዩ’ ኢለን።
ኣብ ኖርወይ እንትነብር ሓፍቱ ንመድሃኔ ተስፍማሪያም በርሀ ህይወት ተስፋማሪያም በርሀ ፍትሒ ተደፊኑ’ሎ ኢላ ትኣምን።እንተኾነ ግን ናብቲ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም ምስክርነት ንምሃብ እውን ሰባት ከምዘድሕርሕሩ ህይወት ትገልፅ።
እቲ ጉዳይ ን9 ሕዳር 2017 ዓ.ም. ክቕፅል ቤት ፍርዲ ቆፀሮ ሂቡ’ሎ።


text:
ሓይልታት ትግራይ፣ ኣብ ዞባ ደቡብ ትግራይ መጥቃዕቲ ፈንዩ፣ ንከተማ ኮሮም ሓዊሱ ዝተፈላለየ ከባቢታት ከምዝተቖጻጸረ ገሊጹ። ወሃቢ ቃል እቲ ሰራዊት ኣብ ዝሃቡዎ መግለጺ፡ ሓይልታት ትግራይ፣ ካብ 50 ክሳብ 60 ኪሎ-ሜተር ዝሽፍኑ ቦታታት ካብ ሓይልታት ምክልኻል ኢትዮጵያን ሓይልታት ኣምሓራን ከም ዝመዝንዝዐ ገሊጾም ኣለው።
መንግስቲ ክልል ኣምሓራ ብወገኑ መግለጺ ኣውጺኡ ኣሎ። እቲ መግለጺ "መንግስቲ ኢትዮጵያ ንዝወሰዶ በይናዊ ምቁራጽ ተኹሲ፣ ከምጽቡቅ ኣጋጣሚ ተጠቂሙ፣ ኣብ ልዕሊ ኢትዮጵያን ህዝቢ ክልል ኣምሓራን መጠነ ሰፊሕ ወራርን መጥቓዕትን ጀሚሩ ኣሎ። ኩሎም ኢትዮጱያዊያን ነዚ ጉጅለ ራዕዲ ንዝጀመሮ ግልጺ ወራር ከምዝኹንንዎ፣ ናይ ኩሉ ሻዕ ምሕዝነቱ አሓይሉ ከምዝቅጽል ፈጺምና ኣይንጠራጠርን ። በዚ ኣጋጣሚ’ዚ፣ መንግስቲን ህዝቢን ኢትዮጵያ ከምዝፈልጥዎ፣ ህዝቢን መንግስቲን ክልል ኣምሓራ፣ ቀጥታዊ ግዳይ መጥቓዕት’ዚ ጉጅለ ራዕዲ እዩ፣ ስለዝኾነ ቃልስና ንህልውና ህዝብናን ሉኣላዊነት ሃገርን ከምዝኾነ ኣብ ግምት ብምእታው፣ ንሓባራዊ ጸላኢ ብሓባር ክንፋለሞ ናይ ሓባር ጻውዒት ነቅርብ ኣለና" ይብል።


text:
ዝመጽእ ሰኑይ ኣብ ሃገራዊ ምርጫ ኢትዮጵያ ዝሳተፉ ተወዳደርቲ ፖለቲካዊ ፓርትታት፡ ናይ ምረጹኒ ጎስጓሶም ሎሚ ምዝዛሞም ሃገራዊ ቦርድ ምርጫ ኢትዮጵያ ኣፍሊጡ።
ኣማኻሪት ኮሚኒኬሽን ቦርድ ምርጫ ሶልያና ሽመልስ ኣብ መግለጺኣ፡ ዝቕጽላ ኣርባዕተ መዓልታት፡ ወፍሪ ምርጫ ዘይካየደሉ፡ እቲ ማሕበረሰብ ብዛዕባ ኣወሃህባ ድምጺ ጥራይ መረዳእታ ዝረኽበሉ፡ መን ክመርጽ ከም ዘለዎ ንምሕሳብ ናይ ጽሞና ግዜ ዝረኽበሉ ግዜ ምዃኑ ንድምጺ ኣሜርካ ተዛሪባ`ላ።
ፓርትታት ፖለቲካን ደገፍቶምን፡ ብፍላይ ትማልን ሎምን፡ ናይ መወዳእታ ጎስጓሶም ኣብ ዝተፈላለየ ክፋላት`ታ ሃገር ዘካየዱ ክኾኑ ኸለዉ፡ ኣካቢ ቤት ምኽሪ ፓርትታት ፖለቲካ ዶ/ር ራሄል ባፌ ብወገነን፡ መስርሕ ምርጫ ናብ`ዚ ደረጃ ምብጽሑ ድሕሪ ምግላጽ፡ ተስፋን ስግኣትን ግን ድሕሪ ምርጫ ዝቕጽል ብምዃኑ፡ ዝተረፉ ስራሓት ምህላዎም ተዛሪባ`ላ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል::


text:
መደምደምታ ዘይብሉ ጉዳይ የለን’ሞ፣ እዚ መበል 20 ክፋል ጽሑፍ’ዚ መደምደምታ ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’ ክኸውን ኢዩ። ምስ እዋናዊ ኩነታት ሃገርናን ከባቢናን ጉያ ኣብ ዘድልየሉ ዘሎ ወሳኒ ናይ ለውጢ ግዜ፣ ዝቕጽሉ ጽሑፋት ኣለና፦ “ዋዜማ፣ ዘመነ- ቅብጸት ኢሳይያስ!” ብዝብል ኣርእስቲ ክትክኡ ኢዮም።
ቶጎርባ.ኮም ይቕሬታ ዝሓተትካሉ ትደግሞ ኣለኻ ሕጋዊ ዲዩ?
ብሪጋደር ጀነራል ተኸስተ ሃይለ 2ይ ክፋል
ከም ወትሩ ንኩሉ ደላይ ሰላም ደላይ ፍትሒ ዕዙዝ ሰላምታይ የቐድም።
ሎሚ’ውን ከም’ቲ ናይ ተበግሶ ሕዳር 2008፡ “ክህብ ዝበለ ብንያት” ዝብል ጭርሖ ኣልዕሊና፡ ናይ ኣካለ-ጽጉማትና ንናይ 2011 ዓመታዊ ባጀት ንምርካብ ናብ ህዝብናን ለገስቲ ትካላትን ጸዋዒት ነቕርብ።
ንመደምደምታ ስምረት ሰለስተ ውድባት ማለት ኣባላት ሰልፊ ዲሞክራሲ ኤርትራ፡ ሰልፊ ህዝቢ ኤርትራን፡ ኤርትራዊ ህዝባዊ ምንቅስቓስን ኣብ ሰሜን ኣመሪካ ኣብ ዋሽንግቶን ዲ.ሲ. ዋዕላ ከካይዱ ምዃኖም ንሕብር። ቀንዲ ዕላማ’ ናይ’ቲ ዋዕላ፡ ኣባላት ሰልስቲኡ ውድባት/ሰልፍታት ነንሕድሕዶም ንኽላለዩን፣ ርኢቶን ለበዋን መሰረታት ኣብ’ቲ ናብ ኣባላት ተዘርጊሑ ዝወርሐ ንድፊ ፖለቲካዊ መደብ-ዕዮን ቅዋም ሰልፍን ጸሚቝካ ናብ’ቲ ኣብ መወዳእታ ወርሒ ታሕሳስ ክካየድ ተመዲቡ ዘሎ መጸናበሪ ጕባኤ ንምቕራብ እዩ።


text:
በስመኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሃዱ ኣምላክ ኣሜን።
እቲ መንፈስን እታ መርዓትን ንዓ ይብሉ ኣለዉ እቲ ዝሰምዐ ውን ንዓ ይበል ፡ ዝጸምአ ከኣ ይምጻእ ፡ ዝደለየ ውን ማይ ህይወት ብከምኡ ይውሰድ (ራኢ22፥17)
ፍጹም ዝኮነ ሰላም መድሃኒኣለም ኢየሱስ ክርስቶስ ምሳኩም ክህሉ እናተመነና ፡ ቤት ትምህርቲ ሰንበት ደብረ ሰላም መድሃኒኣለም ኣምስተርዳም ፡ ምክኒያት ቅዱስ ዮሃንስን ሓዱሽ ዓመትን ብምግባር " እቲ ሰናይን ባህ ዘብልን ፍጹም ዝኮነ ፍቃድ ኣምላክ እንታይ ምኳኑ መርሚርኩም ክትፈልጡስ ብምሕዳስ ሓሳባትኩም ተለወጡ እምበር ነዛ ዓለም እዚኣ ኣይትምሰልዋ"ሮሜ12፥2 ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ፍሉይ መደብ ኣዳሊያ ንኩሉኩም ዕድሜና ትብል። ዝህሉዉና መደባት ትምህርቲ፡ ብኣቀራርባኡ ፍልይ ዝበለ መዝሙር፡ ስነጽሑፍን ኣስተንትኖ መዝሙርን ካልእ ክህልወና ኢዩ ። መደብና ካብ ሰዓት 7፥00am ቅዳሴ ምስ ጀመረ ክሳብ ሰዓት 2፥00pm ክቅጽል ኢዩ ። ብዛዕባ ቲ ዝወዓለ መደባት ሓጋዚ ሓሳባትን ርኢቶታትን ሃናጺ ነቀፌታን ምስ ዝህልወኩም ድሕሪ መደብ ክንቅበለኩም ድልዋት ኢና። ስለዚ ኩቡራት ኣቦታት ካህናት ፡ ኣሕዋት ዲያቆናትን መማህራንን መዘመራንን ኩሉኩም ኣባላት ቤት ትምህርቲ ሰንበትን መእመናት ኣቦታትን ኣዴታትን ኣብዚ ዝግበር ዘሎ መደብ ተካፈልቲ ክትኮኑ ብክብሪ ንዕድም።
ኣድራሻ amstelveensweg 965
Postcode 1081 JK Amsterdam
ካብ central bus 170, 172, 174 ትወርዱሉ halte ድማ kalfjeslaan amsterdam
ወይ ሜትሮ 51 ክትጥቀሙ ትክእሉ ኢኩም።
ብድሓን ምጹ
ቤ/ት/ሰ/ደ/ሰላም መድሃኒኣለም ኣምስተርዳም
ወስብሃት ለእግዚኣብሄር
ወለወላዲቱ ድንግል
ወለመስቀሉ ኩቡር ኣሜን ።
ሓበሬታ፥
ብስም ኣብ፥ ወልድን መንፈስ ቅዱስን ሓደ ኣምላኽ። ኣሜን።
ትምህርቲ ሰንበት ደብረሰላም መድሓኔ ዓለም ንዕለት 30 መስከረም 2017 ሓደ ኣገዳሲ መንፈሳዊ መደብ ሒዛ ኣብ ቤተክርስትያንና ክትቀርብ ኣገዳሲ ምድላዋት እንዳ ኣካየደት ኢያ። እቲ መደብ ብሓፈሽኡ ትምህርቲ፥ መዛሙር (ውድድር!)ን ድራማዊ ትረኻን ዝሓዘለ ኢዩ። እቲ መደብ ደሓር ተጻፊፉ ዝቐርብ ክኸውን እንከሎ ምስ በጻሓና ኣብ ትሕቲ ዓምዲ ‘ሓበሬታ’ ከነውጸኦ ኢና።
ኩልኹም ምእመናን ተኻፈልቲ ናይ እዚ ጽቡቕ መንፈሳዊ ኣበርክቶ ዝሓዘ መደብ ትምህርቲ ሰንበትና ክትኰኑ ብኽብሪ ትዕደሙ ኣለኹም። ክሳብ ሕጂ ተመዲቡ ከምዘሎ እቲ መደብ ዝካየደሉ፡ ቦታ፥ ቤተ ክርስትያን ደብረሰላም መድሓኔ ዓለም ኣምስተልፌን-ኣምስተልላንድ ሰዓት፥ ካብ ሰዓት 11:00 (ኣስታት 2 ሰዓትን ፈረቕን ዝወስድ)። መደብ ድሕሪ ቅዳሴ ኣብኡ ኣንከሎ ይቕጽል። (ቅዳሴ ካብ ሰዓት 6:00 /እንተደንጐየ ሰዓት 6:30/ ይጅምር)
ብደሓን ምጹ።
ደብረሰላም መድሓኔ ዓለም ኣምስተልፌን-ኣምስተልላንድ 20-08-2017


text:
ቅሉዕን ምስጢራውን ዜናታት ደንበ ህግደፍ
ቅሉዕን ምስጢራውን ዜናታት ደንበ ህግደፍ
ምንጭታት ኤርትራዊ ስምረት ንደሞክራስያዊ ለውጢ (ኤስደለ)
ኣብ መባእታዊ ሰሙን ወርሒ የካቲት 2014 ገባቲ ስርዓት ህግደፍ ዝኽሪ መበል ዕስራን ኣርባዕተን ስርሒት ፈንቅል ጸንቢሉ። ስርሓት ፈንቅል ህዝቢ ከቢድ ቁጠባዊ ቅልውላውን ከርፋሕ መበባብሮ ኣብ ዘሕልፈሉ ዘሎ ህሞት፡ ብማእለያ ዘይብሉ ወጻኢታት ምብዓሉ ተሓቢሩ። ኣብዚ ጽንብል’ዚ ብሕታዊ መራኸቢ ብዙሓን ህግደፍ ምርኢት ታንክታት፡ ከቢድ ኣጽዋር፡ ደርፍታትን ለይታዊ ትልሂትን ካብ ምምሕልላፍ ዘሊሉ፡ ጀነራላትን ዝተፈላለዩ ኣዘዝቲ ሰራዊትን ሕሉፍ ታሪኽ ካብ ምድግጋም ሓሊፎም፡ ስርዓቶም ብድሕሪ ምርግጋጽ ሃገራዊ ነጻነት ብጭቡጥ ግዝኣተ ሕጊ፡ ልዕላዊ ስልጣን ህዝቢ፡ ቅኑዕ ፖሎቲካዊ ስርዓት፡ ሰናይ ምሕደራ፡ ቁጠባዊ ብልጽግና፡ ዓይነታዊ ልምዓት፡ ዝድህሰስ ማሕበራዊ ለውጥን ኣገልግሎትን ምርግጋጹ ከቕርቡ ፍጹም ብቅዓትን ድፍረትን ከም ዝሰኣኑ ተገሊጹ።
ኣብ መዛዘሚ ዝኽሪ ስርሒት ፈንቅል ብ09 የካቲት 2014 ገባቲ ኢሳይያስ ንሃገራውን ከባብያውን ኩነታት ኣመልኪቱ ቃለ-ምሕትት ኣካይዱ። ኢሳይያስ ብተደጋጋሚ ኤርትራ ኣብ ዓለም መወዳድርቲ ዘይብሉ ግስጋሰን ብልጽግናን ከም ዘረጋገጸት ክገልጽ ምጽንሑ ረሲዑ፡ ኣብቲ ሃገር ተጋሂዱ ዘሎ ቅልውላውን ሕጽረታትን ክኣምን ተገዲዱ፡ ከምቲ ልሙድ ኣመሉ ብተግባር ዘይጭበጥ መብጽዓታት ምድግጋሙን ምድርዳሩን ተገሊጹ። ስርዓት ህግደፍ ብድሕሪ ዕስራን ሰለስተን ናይ ነጻነት ዓመታት፡ ሕጽረት ማይ፡ ሕጽረት ገዛውቲ፡ ክፈትሕ ዘይምኽኣሉ፡ ሰፊሕ ትሕተ ቅርጺ ክዝርግሕ ዘይምብቕዑ፡ መሬት ብዘይኣገባብ ክሽየጥን ክልወጥን ምጽንሑ፡ ኣብ መዳይ ጥዕና ዘነይት ለውጢ ዘይምርግጋጹ፡ ኤለክትሪክ ብሰንኪ ዘይምህላዉ ፋብሪካ ሰሜንቶን ካልኦት ኣገደስቲ ትካላት ልምዓትን ደው ዝበለሉ ኩነታት ከም ዘሎ ኣረጋጊጹ። ኣብ ኤርትራ ሓድሽ ፖሎቲካዊ ስርዓት ምህናጽን ምፍቓድ ሰልፍታትን ብዝምልከት፡ ኣብዚ ሃገር’ዚ ካብ ፖሎቲካ ህ/ግንባር ወጻኢ የለን፡ ሕብረ-ሰልፋዊ ስርዓት ክህሉ ኣለዎ ዝብል ምስ ዝህሉ፡ ምህውታት ስለ ዝኾነ፡ ኣብ ካልእ ዓለም ክኸይድ ይህልዎ፡ ሰናይ ምሕደራ ንምርግጋጽ ህግደፍ ምሕያል ኣገዳስን እንኮ መፍትሕን ጥራይ ምዃኑ ተንቲኑ።
ንዋሕዚ ሰደት መንእሰያት ኤርትራ ዝምልከት፡ ትማሊ ንእግረ መንገዱ ምስ ማሕበረ ኮም ህግደፍ ኣብ ኬንያ ዝገበሮ ርኽብ፡ መንእሰያት ተሰዲዶም 50,000 ዶላር ሒዞም ምስ ዝመጹ ተቓውሞ የብልናን ምባሉ ዘንጊዑ፡ ብነጻ ንዘምሃሮም መንግስትን ህዝብን ካሕሳ ከይኸፍሉ ዝሃድሙ ዘለዉ ሰረቕቲ ኢዮም ክብል ገሊጹ። ኤርትራን ኢትዮጵያን ንምትዕራቕ ዝናፈስ ዘሎ ሓበሬታት ክሳብ ክንደይ ሓቅታት ኣለዎ ንዝብል፡ እዚ ዘይሕሰብ ህውተታ’ዩ፡ ስርዓት ወያኔ ካብ ፖሎቲካዊ ስልጣን ከይተወገደ ማንም ኣብ ውሽጥን ደገን ዝነብር ኤርትራዊ ዜጋ ከምኡ ክሓስብ የብሉን ኢሉ። ከምኡ’ውን ብተመሳሳሊ ዝምድና ኤርትራን ኣሜርካን ናብ ንቡር ቦትኡ ንምምላስ ብኣምባሳደር ኩሄን ዝግበር ጻዕርታት ምህላዉ ንዝግለጽ፡ እዚ ምስ ንፋስ ዝጎዪ ሃውተታ ምዃኑ ኣረጋጊጹ።
ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ጥሪ 2014 ህዝቢ ዞባታት ዓንሰባ፡ ማእከልን ደቡብን ካብቲ ንዓመታት ብትዕግስቲ ክጻወርዎ ዝጸንሑ ከርፋሕ ሂወትን ሕሱም መነባብሮን ተበጊሶም፡ ነቲ ንይምሰል ዝተቐመጠ ሚኒስትሪ ማይን መሬትን ከባብን ኣቶ ተስፋይ ገ/ስላሴ፡ ከቢድ ሕቶታትን መረረኦምን ኣቕሪቦም።
ኣብ ጉዳይ መሬት ዝምልከት፡-
ኣብ ብዙሕ ከባቢታት ንትካላት መንግስቲ ተባሂሉ ንነዊሕ ዓመታት ዝሕዛእ ልሙዕ ዝኾነ መሬት ተሰሪሑ ንህዝቢ ኣገልግሎት ንምንታይ ዘይህብ? ተሰሪሑ ኣገልግሎት ክሳብ ዘይሃበ ድማ ከይሕረስ ተኣጊዱ ንምንታይ ዝባድም?
መንግስቲ ዘመናዊ ዝኾነ ገዛውቲ ክስርሕ ኣይረአን’ዩ፡ ኣብ ዓድታት ንነዊሕ ዓመታት ባህላዊ ገዛውቲ ከይስራሕ ንምንታይ ተኣጊዱ? ብስንኪ’ዚ ብርክት ዝበሉ መንእስያት ተመርዕዮም ኣብ ከቢድ ሽግራት ክወደቑ ንምንታይ ይግበር?
ኣብ ነፍሲ ወከፍ ዓድታት እቲ ድኻ ዝኾነ ኣካል ሕ/ሰብ ንትእዛዝ መንግስቲ ኣኽቢሩ ገዛ ምስራሕ ክቁጠብ ከሎ፡ ገንዘብ ዘለዎም ንኣመሓደርቲ ከባቢ ግቦን ብላዕን እናሃቡ ገዛውቲ ክስርሑ ከለዉ ንምንታይ ተሓታትነት ዘይህሉ?
ንዝተፈላለየ ትካላት ተባሂሉ ዝወሃብ መሬት ግለ-ሰባት ምስ ኣመሓደርቲ ከባቢ ብምሽራኽ ብጉቦን ብብላዕን መንበሪ ገዛውቲ ክሰርሑ ከለዉ ንምንታይ ምቁጽጻር ዘይግበር።
ኣብ ነፍሲ ወከፍ ከባቢ ዘለዉ ኣመሓደርቲ ዊንትኦም ክገብሩ፡ ብብልሽውና ክስዕርሩ፡ ኣብ ሕ/ሰብ ሌላን ጉሌላን እናካየዱ ከለዉ መንግስቲ እንታይ ይገብር ኣሎ?
ኣብ ጉዳይ ማይ ዝምልከት፡-
መንግስቲ ሕጽረታት ማይ ንምውጋድ ንምንታይ’ዩ ጻዕርታት ዘይገብር?
ህዝቢ ኣብ ገጠራት ዒላታት ፍሒሩ ዘለዎ ሕጽረት ማይ ከይውግድ ዝእገድን ኣብ ከቢድ ሽግር ክወድቕን ዝኸውን ንምንታይ?
ኣብ ከተማ ዝነብር ህዝቢ ብስንኪ ሕጽረት ማይን ልሕሉሕ ምቁጽጻርን ጽሬቱ ዘይሓለወ በዓል ክልተ ሊትሮ ዕሹግ ተባሂሉ ካብ ቡንባታት ዝምላእ ማይ ክሳብ ካብ 60-80 ናቕፋ ክገዝእ ከሎ መንግስቲ እንታይ’ዩ ግዲኡ?
ሆስፒታላትን ኣብ ብዙሕ ከባቢታት ዝርከብ ትካላት ጥዕናን ብሕጽረት ማይ ካብ መጠን ንላዕሊ ብጨና ዘይቕረብ ኮይኑ፡ ኣብ ልዕሊ ሕሙማት ይኹን ጥዕና ናበይትን በጻሕትን ንዘውርድ ዘሎ ኩነታት መፍትሒኡ እንታይ’ዩ?
ኣቶ ተስፋይ ገ/ስላሴ ነቲ ካብ ነፍሲ ወከፍ ዞባታት ካብ ህዝቢ ዝቐርበሉ ዝነበረ ተመሳሳሊ ሕቶታትን መረርታትን ክሒዱ እወ ገባቲ ስርዓት ህግደፍ ኣብዚ ዕስራን ሰለስተን ዓመት ዝወሰደ ዓምጺ ፖሎቲካዊ ስልጣኑ ካብ ብልሽውና፡ ሌላን ጉሌላን ሓራ ዝኾነ ንህዝቢ ኣውንታዊ ልምዓት ከም ዘበርከተ ብፍጹም ከረጋግጽ ኣይኸኣለን።
ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ብሕታዊ ቲቪ ገባቲ ስርዓት ህግደፍ ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ እስራኤል ኣቶ ተስፋ ሚካኤል ተኸስተ መሰላት ህዝቡ ብሓፈሻ መሰል ናይቶም ተረኸብቲ ሃገር ዝኾኑ መንእሰያት ከኣ ብፍላይ ኣብ ገዛእ ዓዶም ክሕለወሎም ክማጎት ብቕዓት ከም ዘይብሉ ዝተፈልጠ ክንሱ፡ ቀንዲ ምንጪ ዋሕዚ ስደት ንሱን ስርዓቱን ምዃኖም ብምዝንጋዕ፡ መንእሰያት ብጎረባብትን ሃገራት ምዕራብን ተታሊሎም ይስደዱ ከም ዘለዉ፡ ንሚኒስትሪ ወጻኢ ጉዳያት እስራኤል ብምርዳእ፡ መሰሎም ክሕለውሎም ምዝርራቡ ተገሊጹ። ኣብ እስራኤል ዝነብሩ መንእሰያት ብሕታዊ ቲቪ ገባቲ ስርዓት ህግደፍ ንኣቶ ተስፋ-ሚካኤል ተኸስተ ኣመልኪቱ ዝሃቦ ዜና ላግጺ ምዃኑ፡ ጠንቂ ናይ ስደት ባዕሉ ኣምባሳደርን ስርዓትን ክሳብ ዝኾኑ፡ ንመሰልና ክጣበቑ ትጽቢት ኣይንገብርን ብድሕሪ ምባሎም፡ ካብ ሕጂ ንደሓር ብመንእሰይ ምሽሓጥን ምቁማርን ይኣኽል ይብሉ ምህላዎም ተፈሊጡ።
ኣብ መፋርቕ ወርሒ ጥቅምቲ 2013 ኣብ ከተማ ኣፍዓበት ኣውራጃ ሳሕል ኣብ መንጎ ህዝብን ሰራዊትን ዝተካየደ ናዕቢ ብሞት ሓደ ኣዛዚ ሰራዊት ተዛዚሙ። ብድሕሪኡ ብላዕለዎት ኣዘዝቲ ሰራዊት ንህዝቢ ዝተገበረ ኣኼባታት፡ መንግስትና ድኹም’ዩ፡ ኣውራጃ ሳሕል ሓብሓቢትን መዕቆቢትን ብረታዊ ቃልሲ ክንሳ ክሳብ ሕጂ እንታይ ዓይነት ልምዓት ተገይሩላ? ሰብኣይ ይኹን ሰበይቲ ከም ጊላ ተስርሑና እንታይ ፍሪኡ? ዝብል ሕቶታት ምስ ኣስዓበ ወከልቲ ህግደፍ በዚ ሰንቢዶም ተመሊሶም። ኣብ መዛዘሚ ወርሒ ጥቅምቲ 2013 ዝተካየደ ካልኣይ ኣኼባ ድሌት ህዝቢ እንታይ’ዩ? ጥርዓንኩም ንመን’ዩ? ብዝብል ዝቐረበ ኮይኑ፡ መልሲ ህዝቢ ኣፍዓበት በረኸት፡ መሓመድ ሓምድ ማሕሙድ፡ ኣደም ዓብደላ ዝተባህሉ ኣካላት ጸጥታ ጠንቂ ግርጭት ኣብ መንጎ ህዝብን ሰራዊትን ስለዝኾኑ ብቀዳምነት ክለዓሉ ብዝብል ብዝቐረበ ሓያል ጠለብ ህዝቢ ኣፍዓበት፡ ገባቲ ስርዓት ህግደፍ ከልዕሎም ተገዲዱ።
ብ18 ታሕሳስ 2013 ኣብ እንባትካላን ኣስመራን ኣብ ትሕቲ ዳግመ ውደባን ስርርዕን ዝብል ኣርእስቲ ንላዕለዎትን ታሕተዎትን ኣዘዝቲ ስራዊትን ስለያን፡ ብገባቲ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ዝተካየደ ሰሚናራት ኣብ ቀዳማይ ሰሙን፡ ፖሎቲካውን ቁጠባውን ቅልውላው ኣብ ህዝብን ሰራዊትን ዘስዓቦ ዘይምርግጋእን ጸጥታዊ ሽግራትን ምምይያጡ፡ ኣብ ካልኣይ ሰሙን ድማ ኣድላይነት ዳግመ ውደባን ስርርዕን ዝምልከት ምዝታዩ ተሓቢሩ።
ብ15 ጥሪ 2014 ብሓፊር ዝተባህለ ፍሉይ ከባቢ ንሱዳን ንዝኣተዉ ዝነበሩ መንእሰያት ሰለስተ ሓለውቲ ዶባት ገባቲ ስርዓት ህግደፍ ንምሓዞም ተኩሲ እናከፍቱ፡ ናብ መሬት ሱዳን ስለ ዝሰገሩ ብወተሃደራት ሱዳን ተታሒዞም። ወከልቲ ህግደፍ ንወተሃደራት ሱዳን፡ እቶም ዝሃደሙ መንእሰያትን ሰለስተ ኣባላት ጸጥታን ከተረኽቡና ዝብል ሕቶታት ኣቕሪቦም። ወተሃደራት ሱዳን ነቶም መንእሰያት ከም ሰደተኛታት ዝተቐበልናዮም፡ እቶም እናተኾሱ ዶብ ሱዳን ዝኣተዉ ወተሃደራት ከኣ ብሕጊ ዘሕትቶም’ዩ ዝብል መልሲ ብድሕሪ ምሃብ፡ ወከልቲ ገባቲ ስርዓት ህግደፍ ከምቲ ልሙድ ፈኸራን ምጉብዕባዕን ኣካይዶም።
እቲ ብተኽለ ማንጆስ እናተወደበ ክዓጥቕ ዝግደድ ዘሎ ልዕሊ 60 ዕድሚኡ መሊሻታት ብተደጋጋሚ ሕቶታት የልዕል ምህላዉ ተረጋጊጹ፡ ንሕና ኣረጋውቲ ከለና፡ ኣብ መሊሻ ተዓስኪርና ኣጽዋር ክንስከም፡ ደቅና ድማ ንዓመታት ኣብ ሰራዊት ከገልግሉ ስድራ ኣላዪ ዘይብሉ መነባብሮ ከሕልፍ ንምንታይ ይኸውን? ኣሎ? ኣቦታት ተሰኪመሞ ዘለዉ ኣጽዋር ክውሰደሎም ብዝቐረብ ዘሎ ተደጋጋሚ ሕቶታት ንምዕጋስ ካብ ገሊኦም ይሰሓብ ምህላዉ ተፈሊጡ። እቲ ሕቶታት ግን በዚ ክዕገስ ብዘይምኽኣሉ፡ ተኽለ ማንጆስ ኣብ ገለ ኣኼባታት ንህዝቢ ከባጩ ተሰሚዑ።
ኣብ ከባቢ ዶባት ኤርትራን ሱዳንን ዝርከቡ ነበርቲ ዓድታት፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ባልቃይን ተሰነይን ኣለቡን ዝነብሩ ዜጋታት ብዘይዝኾነ ሕጋዊ ክስን መረጋገጽን ብኣሃዱታት ጸጥታ ገባቲ ስርዓት ህግደፍ ይእሰሩ ከም ዘለዉ ተገሊጹ። ኣብ ባልቃይ ከባቢ ሃይኮታ ስግረ-ዶብ ትሰርሑ ኔርኩም ብዝብል፡-
እድሪስ ሳልሕ ኣብሩር ወናኒ ካሮ
ሓምድ ኣደሮብ ነጋዳይ ጠለ-በጊዕ
ሳልሕ ዝተባህለ ካብ መሊሻ ዓዲ ብመሓውራት ጸጥታ ከም ዝተኣስሩን ዝተሰወሩን ተገሊጹ።
ማሕበረ-ኮም ኤርትራ ኣብ ከተማ ከሰላ፡ ዘይሕጋዊ ሓዋላ ገንዘብ ምክያድ፡ ንመእሰያት ስግረ-ዶብ ምስግጋር፡ ጋዝ ካብ ሱዳን ንኤርትራ ብኮትሮባንድ ምምሕልላፍ፡ ምንዝርናን ቁማርን ቀንዲ መለለዪ ግዕዘይ ስርሓቱ ኣብ ኣዳራሹ ኮይኑ ምህላዉ፡ ብሰንኪ’ዚ ብ21 ጥሪ 2014 ኣብ መንጎ ክልተ መንእሰያት ዝተላዕለ ግርጭት ኣምባጋሮ ምክታሉ ተሓቢሩ።
ብቀረባ ኩነታት ኤርትራ ዝዕዘቡ ነንተንቲ ፖሎቲካ፡ ህዝቢ ብግዕዘይ ምሕደራ ገባቲ ስርዓት ህግደፍ፡ ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ንከርፋሕ ሂወት፡ ከቢድ ፖሎቲካዊ ዓፈና፡ ቁጠባዊ ዓዘቕቲ፡ ኣልቦ ፍትሒ፡ ሕሱም ማሕበራዊ መነባብሮ፡ ስደት፡ ብልሽው ኣሰራርሓ፡ ተጋሊጹ ከሎ፡ ኢሳይያስን መጫፍርቱን ኤርትራ ማዕረ በዓል ሰንጋፑር ከም ዝሰርዕዋ ክገልጹ ምስማዕ ኣብ ባይታ ክጭበጥ ዘይኽእል ኣዝዩ ካብ ሓቂ ዝረሓቐ ምዃኑ ይትንትኑ። ካብኡ ሓሊፉ’ውን ኤርትራ ኣብ ኣፍሪቃ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ኣብ ዓለም’ውን መወዳድርቲ ዘይብላ፡ ሰላምን ራህዋን ዝሰፈና፡ ርጉእ ፖሎቲካዊ ግስጋሰን ብልጽግናን ዘውሓሰት፡ ቅልጡፍ ቁጠባዊ ምዕባሌታት፡ ምዕሩይ ማሕበራዊ ፍትሕን ኣገልግሎትን ዘረጋገጸት፡ ካብ ብልሽውና፡ ሌላን ጉሌላን ሓራ ዝኾነት ገነት ሃገር ብምባል ምግላጽ ካብ ዘይሓላፍነታዊ ዓጀውጀውን ዕብዳንን ምዃኑ ሓሊፉ ፍጹም ትርጉም ከም ዘይብሉ የረጋግጹ።
ቤት ጽሕፈት ዜናን ሓበሬታን
ኤርትራዊ ስምረት ንደሞክራስያዊ ለውጢ (ኤስደለ)
12 የካቲት 2014


text:
Radio Erena: 13 December 2020
ኣህጉራዊ ትካል ስደተኛታት (ኣይ.ኦ.ኤም.) ኤርትራውያን ስደተኛታት በስገዳድ ናብ መዓስከራት ክኸዱ ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያ ተሓባቢሩ ንዝብል ክሲ ነጺጉ።
እቲ ኣህጉራዊ ትካል ጀኔቫ ካብ ዝርከብ ቤት ጽሕፈቱ ኣብ ዘመሓላለፎ መግለጺ፣ መንግስቲ ኢትዮጵያ ብዝሓተቶ መሰረት ኣብ ኣዲስ ኣበባ ንግዚኡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ምዕቋቡ እንተዘይኮኑ፣ ንጥፈታቱ ኣብታ ሃገር ደስኪሉ ከምዘሎ ኣመልኪቱ።
ኣይ.ኦ.ኤም.፣ ኣብ መዓስከራት ንዘጋጠሞም ሕሰም ንምምላጥ፣ ናብ ኣዲስ ኣበባ ንዝኣተዉ ኤርትራውያን ስደተኛታት ብምቕያድ፣ በስገዳድ ናብቲ ኲናት ዝካየደሉ ዘሎ ዞባ ዝርከብ መዓስከራት ንክኸዱ ምትሕብባሩ ብዝተፈላለያ ማዕከናት ዜና ዓለም ክቃላሕ ጸኒሑ’ዩ።
ወሃቢት ቃል’ቲ ትካል ኣብ ዝሃበቶ ቃል፣ ካብ መጀመሪያ ወርሒ ታሕሳስ ጀሚሩ፣ ነቲ ከካዪዶ ዝጸንሐ መጽንሒን መሰጋገሪን ማእከላት ብመንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ከምዝኣተወ ድሕሪ ምግላጽ፣ ምሉእ ብምሉእ በቲ መንግስቲ ይካየድ ከምዘሎ ኣመልኪታ።
ብዋሕዲ መግቢ፣ ማይን መሰረታዊ ቀረባትን ምስቓይ ጥራይ ከይኣክል፣ኣብ መንጎ ክልተ ሓዊ ዝተቐርቀሩ ኤርትራውያን፣ በብዝጥዕሞም መንገዲ ብፍኑው ናብ ከተማታት ክኣትዉ ድሕሪ ምጽናሕ፣ መንግስቲ ኢትዮጵያ ከካብ ዝተረኽቡዎ ገፊፉ ናብቲ መዓስከራት ይመልሶም ከምዘሎ ክግለጽ ጸኒሑ’ዩ።
እዚ ከምዚ ኢሉ እንከሎ፣ ረዲኤት ንዝተጸገሙ ዝውዕል ሓገዝ ናብ ትግራይ ክኣቱ ከምዝጀመረ ኣህጉራውያን ትካላት ረዲኤት ሓቢረን። መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብቲ ንሱ ዝቆጻጸሮ ከባቢታት ጥራይ ረዲኤት ክዕደል ምውሳኑ ኣብ ዝንገረሉ ዘሎ እዋን’ዩ ኣብ ትግራይ ኲናት ድሕሪ ምውልዑ ንመጀመሪያ ግዜ እቲ ረዲኤት ዝኣቱ ዘሎ።
እዚ ኣብዚ ሳልስቲ ናብ ትግራይ ዝኣተወ ረዲኤት፣ ብዓቢኡ ነቲ ኣጋጢሙ ዘሎ ዋሕዲ ሕክምናዊ መሳርሒን መድሃኒታትን ግዚያዊ ፍታሕ ከምዝኸውን ይግለጽ።
‘ሰብ ሞያ ሕክምና’ቲ ዞባ፣ ኣዝዩ ኣጸጋሚ ውሳኔታት ኣብ ምውሳድ እዮም ኣትዮም ጸኒሖም’ ድሕሪ ምባል ኣህጉራዊ ትካል ቀይሕ መስቀል፣ እቲ ናውቲ ሕክምና መጠን ሞት ቁሱላት ከጉድል ከምዝኾነ ኣመልኪቱ።
እንተኾነ መራኸቢ መስመራት ገና ብግቡእ ስለዘይጀመረ፣ ንመጠን’ቲ ወሪዱ ዘሎ ግፍዒ፣ ዝርጋሐ ረዲኤትን ዝኣመሰሉ ጉዳያትን ንምጽራይ፣ ግሉጽነት ዝጎደሎ ምዃኑ ቀይሕ መስቀል የመልክት።


text:
“ንስኻትኩምከ መን እዩ ትብሉኒ?” (ማር 8፡29)
መልእኽቲ ንበዓለ ልደት ካብ ሊቀ ጳጳሳት ዘበአስመራ (ኤርትራ) ብፁዕ ኣቡነ መንግስተኣብ ተስፋማርያም’ 2017
ኣብ ንእስነትና፡ ትምህርተ ክርስቶስ ክንመሃር ከሎና፡ “ምሥጢረ ሥጋዌ እንታይ ማለት እዩ?” ንዝብል መሠረታዊ ሕቶ፣ ብሓጺሩ፡ “ወልደ እግዚኣብሔር ሰብ ኮነ ማለት እዩ”፣ ወይ ከኣ ብንውሕ ዝበለ ኣገባብ፣ “ወዲ ኣምላኽ ምእንታና ምእንቲ ድኅነትናን ቢሉ ኣብ ማሕጸን ድንግል ማርያም ሥጋ ለቢሱ ሰብ ኮነ። እዚ ማለት ድማ ንኣና ንኃጢኣተይናታት ምስ ኣምላኽ ከተዓርቕ፣ ዘለዓለማዊ ዝኾነ ፍቕሪ ኣምላኽ ክገልጸልና፣ ናይ ቅድስና ኣርኣያ ኪኾነና፣ ‘ተሳተፍቲ መለኮታዊ ባህርዩ’ ምእንቲ ክንከውን (2ጴጥ 1፡4)) ክርስቶስ ሥጋ ለቢሱ ሰብ ኮነ” (ጥርኑፍ መዝገበ ሃይማኖት ቊ 85) ብምባል ኢና እንምልሶ። እዚ መልስ’ዚ ብብዙኅ ዘመናት ቤተክርስትያን ዘማዕበለቶን ዘዕሞቖቶን ናይ እምነት መልሲ እዩ።
መድኃኒና ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ ቂሳርያ ናይ ፊሊጶስ “ንስኻትኩምከ መን እዩ ትብሉኒ? ዝብል ንሓዋርያቱ ዘቕረበሎም ሕቶ ግን ቀሊል ኣይነበረን። ሃንደበታዊ ኣብ ልዕሊ ምንባሩ ከቢድ ሕቶውን እዩ ነቢሩ። በዚ ምኽንያት እዩ ኢየሱስ ነቲ “ንስኻ ክርስቶስ ወዲ ሕያው ኣምላኽ ኢኻ”(ማቴ 16፡16)፡ ማለት፡ ቅቡእ ወዲ ሕያው ኣምላኽ ኢኻ፡ ብምባል መልሲ ክህብ ዝፈተነ ቅዱስ ጴጥሮስ እኳ፡ “ስምዖን ወዲ ዮና እቲ ኣብ ሰማያት ዘሎ ኣቦይ ደኣ እምበር ሥጋን ደምን ኣይገለጸልካን እሞ ብፁዕ ኢኻ” (ማቴ 16፡17) ቢሉ እዩ ዝመለሰሉ። እምበኣር ብመሠረቱ፡ ንክርስቶስ ምፍላጥ፡ ምሥጢር ትስብእቱን (ሰብ ምዃኑ)፡ ስብከቱን፡ ሕማማቱን፡ ሞቱን ትንሣኤኡን ዕርገቱን ንምርዳእ እምበኣር ህያብ ኣምላኽ እምበር ፍረ ጻዕሪ ሰብ ኣይኮነን ማለት እዩ። ቅዱስ ጴጥሮስ እግዚኣብሔር ኣብርሂሉኳ ሽዑ ነዚ ዝተጠቕሰ መልሲ እንተሃበ ኢየሱስ ብዛዕባ እቲ ከጋጥሞ ዝነበሮ ሕማማትን ሞትን ምስ ገለጸሉ ግን ፍልጠቱን ርድኢቱን ኣዝዩ ድሩት ከምዝነበረ ኣረጋጊጹ እዩ። ፈሊጠ ኢሉ ንኢየሱስ “ ጐይታ የድኅንካ እባ ደኣ፣ እዚ ነገር’ዝስ ከቶ ኣባኻ ኣይውረድ እናበለውን ኪገንሖ ጀመረ። ኢየሱስ ግና ግልጽ ኢሉ ንጴጥሮስ ‘ካባይ ረሓቕ ሰይጣን፣ ንስኻ ናይ ሰብ እምበር ናይ ኣምላኽ ኣይትሓስብን ኢኻ እሞ ንኣይ መዓንቀፊ ኢኻ’ በሎ” (ማቴ 16 22 23)።
በዓለ ልደት ከነብዕል ከሎና ነዚ ባዕሉ ኢየሱስ ንደቀ መዛሙርቱ ዘቕረበሎም ሕቶ መልሲ ክንህብ ይግብኣና። እቲ ኣብ ማሕጸን ድንግል ማርያም ሥጋ ለቢሱ ኣብ ቤተልሔም ኣብ መብልዕ ማል ዝተወልደ፡ ሰብኣ ሰገል ዝሰገዱሉ፡ ንጉሥ ሄሮድስ ክቐትሎ ምስ ደለየ ማርያም ኣዲኡን ዮሴፍ ጻድቕን ሒዞምዎ ንግብጺ ዝሃደመ ሕጻን መን እዩ ትብልዎ? እንተንበሃልከ ከመይ ዝበለ መልሲ ምሃብና?። ንእትፈልጦን እትጽበዮን ኢኻ እትቕበል እምበር ንዘይትፈልጦ ንዘይተጸባኻዮ ጋሻ ክትቅበል ትሽገር ኢኻ። እግዝእትነ ማርያምን ቅዱስ ዮሴፍን ከም ትእዛዝ ኣጉስጦስ ቄሳር ክምዝገቡ ካብ ናዝሬት ናብ ቤተልሔም ምስ ተጓዕዙ፣ ዝፈልጥዎም ኣይረኸቡን። በዚ ምኽንያት ከኣ “ንኣኹም ዝኸውን መኅደሪ ኣጋይሽ የብልናን” ቢሎም መለሱሎም እሞ ካብቲ ከተማ ወጺኦም ኣብ መብልዕ ማል ክጽግዑ ተገደዱ። ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት በነዲክቶስ ከምዝበልዎ ፈጣሪ ሰማይን ምድርን ዝሓድረሉ ቦታ ሰኣነ። ካብ ከተማ ወጻኢ ተወሊዱ ካብ ከተማ ወጻኢ ድማ ኣብ ቀራንዮ ተሰቒሉ ሞተ። ወዮ ኢሳይያስ ነቢይ “ሕፃን ተወሊዱልና፣ ወዲ ተዋሂቡና እዩ። ንሱ ከኣ ገዛኢና ኪኸውን እዩ። ንሱ ግሩም መኻሪ፣ ብርቱዕ ኣምላኽ፣ ዘለዓለማዊ ኣቦ፣ መስፍን ሰላም፣ ተባሂሉ ኪጽዋዕ እዩ” (ኢሳ 9፡6) እናበለ ዝተነበየሉ ንጉሥ ደኣ ከመይ ኢሉ መኅደሪ ቦታ ይስእን?
ቅዱስ ወንጌል፣ ንመድኃኔ ዓለም ብእምነትን ብክፉት ልብን ካብ ዝተቐበልዎ ሰባት፣ ብፍላይ ፣ እኖና እግዝእትነ ማርያም፣ ቅድስቲ ኤልሳቤጥ፣ ዘካርያስ፡ ዮሓንስ መጥምቕ፣ ቅዱስ ዮሴፍ፣ እቶም ጓሶት ቤተልሔም፣ ካብ ርሑቕ ኮኾብ መሪሑዎም ክሰግዱሉ ዝመጹ ሰብኣ ሰገል፣ ኣብ ቤተ መቕድሰ ዝተቐበልዎ ስምዖን ነቢይን፡ ሃናን ነቢይትን ይጠቅስ። እዚኣቶም ልቦም ከፊቶም ብተስፋ ንመድኃኔ ዓለም ዝጽበዩ ዝጸንሑ ምዃኖም ብተግባርን ብቃልን መስኪሮም እዮም። ብፍላይ ስምዖን ነቢይ~ “ኦ ጐይታ ደጊም ንባርያኻ ከም ቃልካ ብሰላም ኣፋንዎ። ከመይ ኣዕይንተይ ነቲ ምድኃንካ ርእየናኦ እየን። እዚ ከኣ እቲ ኣብ ቅድሚ ኲሉ ሕዝቢ ዘዳሎኻዮ ድኅነት እዩ። ንሱ እቲ ንኣሕዛብ ብርሃን፣ ንሕዝብኻ እስራኤል’ውን ክብሪ ዚገልጽ እዩ። ኣቦኡን ኣዲኡን ከኣ በቲ ብዛዕባኡ ዝተባህለ ነገራት ተገረሙ” (ሉቃ 2፡29-33)። እቶም ብትሕትናን ብተስፋን ዝጽበዩ፡ ከም ማርያምን ዮሴፍን፡ ከምቶም ኣብ በረኻ ዝሓድሩ ዝነበሩ ጓሶትን ይግረሙ፡ የመስግኑ፡ ይሰግዱ፡ የምልኹ። ንሕናውን ኣብዚ ልደተ ጥምቀት እነብዕለሉ ዘሎና ጊዜ፡ “ብሓቂዶ ንክርስቶስ እፈልጦን እፈትዎን እኽተሎን እየ? ዝብል መሰረታዊ ሕቶ ንርእስና ክንሓትት፣ ልብና ከፊትና ብምግራምን ብታሕጓስን ክንቅበሎ ድልዋት ምዃናን ዘይምዃናን ክንምርምር ንጽዋዕ ኣሎና። ሎሚውን ‘ንስኻኸ መን እዩ ትብለኒ? ንስኺኸ መን እዩ ትብልኒ?’ ዚብል ሕቶ ይቐርበልና ኣሎ ማለት እዩ። ንፈልጦዶ ንኸውን? ነፍቕሮዶ ንኸውን? ፣ በቲ ንሱ ዝደልዮ መንገዲዶ ንጓዓዝ ንኸውን? ኣብ ወንጌል ቅዱስ ዮሓንስ፣ ቶማስ ሓዋርያ ንኢየሱስ “ጐይታ ናበይ ከምእትኸይድ ኣይንፈልጥን ኢና፣ ነቲ መንገዲ ደኣ ከመይ ገይርና ኢና እንፈልጦ?” ቢሉ ምስ ሓተቶ፣ ኢየሱስ
“መንገድን ሓቅን ሕይወትን ኣነ እየ፡ ብዘይ ብኣይ ሓደኳ ናብ ኣቦ ዚመጽእ የልቦን። ንኣይ ፈሊጥኩምኒ እንተትኾኑስ ነቦይውን ምፈለጥኩምዎ ኔርኩም” (ዮሓ 14፡5-7)ዝብል ንጹር መልሲ ሃቦ። ንወዲ ኣምላኽ እንተ ተቐቢልናዮ፡ እንተፈሊጥናዮ፡ ንእግዚኣብሔር ኣቦና ንርእዮን ንረኽቦን ማለት እዩ። ኢየሱስ ናይቲ ዘይርአ እግዚኣብሔር ኣቦ ዝርአ መልክዑን ዝስማዕ ድምጹን እዩ። ብሓቂ ከኣ ኢየሱስ ናብ ነፍስወከፍና ክመጽእ ከሎ ድኅነትን ሕውየትን ሒዙልና እዩ ዝመጽእ።
ኣብዚ፡ እቶም ኢየሱስ ኣብ ቤተልሔም ክውለድ ከሎ ዘይተቐበልዎን ማዕጾ ልቦም ዘይከፈቱሉንከ እንመን እዮም ዝብል ሕቶውን ከይተላዕለ ኣይተርፍን እዩ። ብመጀመርታ እቶም ዋናታት መዕረፍ ኣጋይሽ ኮነ ዝበዝሕ ሕዝቢ ኢየሩሳሌም ክቕበሎ ፍቓደይና ኣይነበረን። ንጉሥ ሄሮድስ እቶም ሰብኣ ሰገል ናብኡ መጺኦም “ኮኾብ መሪሑና ኢና መጺእና ነቲ ዝተወልደ ንጉሥ ኣርእየና” ምስ በልዎ ኣይተሓጐሰን። በንጻሩ ፈሪሁን ሰንቢዱን። ከምኡውን እቶም ትንቢት ነቢያት ዝፈልጡ ዝነበሩ ካህናትን መማህራን ሕግን ንኢየሱስ ክቕበልዎ ድሉዋት ኣይነበሩን። ሎሚውን ዝጐድለና ከምዘይብልና ብትዕቢትን ብኣነነትን ተመሊእና ምቕባል እንተኣቢናዮ ነዚ ኣብ ራእይ ዮሓንስ ዝህበና ተሪር ማዕዳ ንስማዕ፣ “ሃብታምን ፈሳስን እየ፣ ሓንቲ ኳ ዝጐድለኒ ነገር የብለይን” ብምባልካ ሕሱርን ዜደንግጽን ድኻን ዕውርን ዕሩቕን ምዃንካ ኣይትፈልጥን ኢኻ (ራእ 3፡17)። ድኻታት ክንስና ሃብታማት ኢና እንተበልና ንርእስና ኢና ነታልል። ዕውራት ክንስና ንርኢ እንተበልና ኣብ ጸልማት ኢና ንነብር። ዕሩቓት ክንስና ክዳን ኣሎና እንተበልና ንርእስና ኢና ነተዓሻሹ። በዚ ምኽንያት እዩ መድኃኔ ዓለም ባዕሉ ካብ ዕሽነትና ክንወጽእ ካብ ዑረትና ክንሓዊ ዝመኽረናን መዋጽኦ ዘርእየናን ዘሎ። ከመይ፡ ሓቀይና ሃብቲ፣ ሓቀይና ክዳን፣ ሓቀይና ጽርየትን ንጽሕናን፣ ኣብ ኢየሱስ ካብ ዝርከብ ጸጋታትን ረድኤትን እዩ ዝርከብ። “ምእንቲ ክትህብትም ብሓዊ ዝጸረየ ወርቂ ካባይ ክትዕድግ፡ ኅፍረት ዕርቃንካ ምእንቲ ከይቅላዕን ክትክደንን ከኣ ጻዕዳ ክዳውንቲ ፣ ምእንቲ ክትርኢ ነዕይንቲኻ ክትኰሓለሉውን ኲሕሊ ካባይ ክትዕድግ እመኽረካ ኣሎኹ” (ራእ 3፡18)። ነዚ ንምግባር ግን ኣዕሚቑና ንኢየሱስ መድኃኒና ክንፈልጦን ክንቅበሎን ክንክተሎን ኣድላዪ እዩ። ኢየሱስ ነቶም ድኽነትናን ዕራቖትናን ዑረትናን ተኣሚንና ናብኡ ዝቐረብና፡“እንታይ ክገብረልካ ተደሊ” (ማር 10፡51) ቢሉ ይሓተና እሞ ከም ባርጢመዎስ “መምህር ክርኢ” (ማር 10፡51) እናበልና ብእምነት ክንምልስ ኢና። ኢየሱስ ከኣ ንነፍስ ወከፍና “ኪድ እምነትካ ኣሕወየትካ” (ማር 10፡52) ዝብል ዘተባብዕ መልሲ ክህበና ኣዩ። እውነተይና ጸጸትን ንስሓን ንዓይኒ ኅሊናና ይኸፍተልና። በቶም ሾብዓተ ኣርእስቲ ኃጢኣት፣ ማለት ትዕቢት ንፍገት፡ ፍትወት ሥጋ፡ ቊጥዓ፡ ስስዐ፡ ቅንኢ፡ ትህኪት፣ ልብና ዓዊሩን ደንዚዙን እንተ ተረኽበውን፣ ኢየሱስ ባዕሉ፣ “ኣነ ነቶም ዘፍቅሮም ዘበሉ እገንሖምን እቐጽዖምን እየ። ደጊም ንቓሕ እሞ ተነሳሕ። እንሆ ኣብ ኣፍ ደገ ደው ኢለ ማዕጾ ኳሕኳሕ ኣብል ኣሎኹ። ሓደኳ ድምጸይ ሰሚዑስ ማዕጾ እንተ ኸፈተለይ፣ ናብኡ ክኣቱ ምስኡ ኣብ መኣዲ ክቕመጥ እየ፣ ንሱውን ምሳይ ኪቕመጥ እዩ” (ራእ 3፡19-20) እናበለ ዓብይ ተስፋ ክህበና ይርከብ። እግዚኣብሔር ብዝተፈላለየ መንገዲ ገኒሑና እንተኾነውን ስለዘፍቅረና እምበር ስለዝጸልኣና ከምዘይኮነ፡ ከሕውየናን ከበርትዓናን እምበር ክፈርደናን ከዳኽመናን ከምዘይኮነ ብቓሉ የረጋግጸልና ኣሎ።
እምበኣር ሎሚውን፣ ኣብዚ በዓላት ልደተ ጥምቀት፣ ኢየሱስ፣ ንነፍስወከፍና፣ “ንስኻ፡መን እዩ ትብለኒ ? ንስኺ መን እዩ ትብልኒ?” እናበለ ይሓተና ኣሎ። ከመይ ዝበለ መልሲ ንህቦ ንኸውን?። ከም ቅዱስ ጴጥሮስ “ንስኻ ክርስቶስ ወዲ ሕያው ኣምላኽ ኢኻ”(ማቴ 16፡16) ክንብል እንተተረኺብና፣ ነቲ ኣብ ቤተልሔም ዝተወልደ ኢየሱስ ክርስቶስ መድኃኒና ብኽፉት ልቢ ተቐቢልናዮ ማለት ስለዝኾነ “ብፁዓን፡ ዕውታት ኢና”። በዓለ ልደተ ጥምቀት ድማ ብሓቂ በዓላት ኣስተርእዮ ወይ መለኮታዊ ግልጸት ይኾነልና። እቶም ኣብ በረኻታት ቤተልሔም ማሎም ዝጓስዩ ዝነበሩ ገረሀይናታት ጓሶት “ ነዚ እግዚኣብሔር ዝገለጸልና ክውን ነገር ክንርኢ ንዑናይ ንቤተልሔም ንኺድ” (ሉቃ 2፡15) እናተበሃሃሉ ብምኻድ፡ ንማርያምን ንዮሴፍን ነቲ ኣብ መብልዕ ማል ዝደቀሰ ሕጻንን” (ሉቃ 2፡16) ከምዝረኸብዎም፣ ንሕናውን ብትሕትናን ብቅንዕናን ብእምነትን እንተ ተሰናዲውና ንመድኃኔ ዓለም ክንረኽቦን ክንቅበሎን ኢና። ንሱ ከኣ ኣብ ልብና ኣቲዉ ጸጋ ኣብ ልዕሊ ጸጋ ክመልኣናን ክባርኸናን እዩ። ልብና እንተኸፊትናሉ ኢየሱስ ሕጻን ኣብዚ በዓላት ልደተ ጥምቀት፣ ፍቕሪ፡ ሓጐስ፡ ሰላም፡ ትዕግሥቲ፡ ልግስነት፡ ሕያውነት፡ ርኅራኄ፡ ተኣማንነት፡ ለወሃት፡ ርእስኻ ምግታእ፡ ተዓቅቦ ፡ንጽሕና (ገላ 5፡22-23 ረአ)፣ ክልግሰልና እዩ። በዚ ምኽንያት ድማ ብሓቂ “እቲ ቃል ሰብ ኮነ፣ ጸጋን ሓቅን መሊኡዎ ከኣ ምሳና ነበረ፣ ከምቲ ነቦኡ ሓደ ወዱ ዝኾነ ዚረኽቦ ክብሪ፣ ዝኣክል ክብሩ ረኣና” (ዮሓ 1፡14)። “ክብሪ ንኣምላኽ ኣብ ኣርያም፣ ሰላም ከኣ ኣብ ምድሪ ኣብ መንጎ እቶም እግዚኣብሔር ዚሕጐሰሎም ሰባት” (ሉቃ 2፡14) እናበልና ብሓጐስን ብምግራምን ምስቶም መላእኽቲ ክንዝምር ኢና።
ዝተባረኸን ዝተቐደሰን በዓላት ልደተ ጥምቀት ይግበረልና።
ምስ ብዙኅ ሰላምታን ቡራኬን
ሊቀ ጳጳሳት ብፁዕ ኣቡነ መንግሥተኣብ ተስፋማርያም
ሊቀ ጳጳሳት ዘበኣሥመራ


text:
ደምዳሚ መግለጺ ህዝባዊ ኮንፈረንስ ህዝቢ ዓፋር ቀይሕ-ባሕሪ
ክፍሊ ዜናን ሓበሬታን ዲ.ው.ዓ.ቀ.ባሕሪ
ህዝቢ ዓፋር ቀይሕ ባሕሪ ካብ ዕለት 26–ሓምሌ 2010ዓ.ም 2ይ ህዝባዊ ኮንፈረንሱ አብ ከተማ ሰመራ ክልል ዓፋር ኢትዮጰያ አቃኒዑ፡፡ እቲ መሰል ርእሰ-ውሳኔ ህዝቢ ዓፋር ቀይሕ ባሕሪ ውሕስነት መሰላቱን መሰላት ካልኦት ብሄራት ኢዩ አብ ትሕቲ ዝብል ጭርሖ ዝተኻየደ ኮንፈረንስ ንኽልተ መዓልታት ዝጸነሔ ኮይኑ፡ ዓብይቲ ዛዕባታት አልዒሉ ብዕምቆት ዘትይሉ፡ አብቲ ኮንፈረንስ ካብ መዓሰከራት ሰድተኛታት አሳዒታን በራሕለን ዳሎለን ዝመጹ ሰደተኛታትን ዓበይቲ ዓድን ሽማግለታትን ከምእውን ካብዝተፈላለዩ ኩርናዓት ዓለም ማለት ካብ ሰሜን አሜሪካ፤ አውሮፓ፤ ማእከላይ ምብራቕን፤ ካብ የመንን ጁቡትን ከምእ›ውን ካብ ውሽጢ ዓዲ ዝመጹ ተወለድቲ ዓፋር ቀይሕ ባሕሪ ወከልቲ ብሄራት ኤርትራን ዝተረኸብዎ ሰፊሕ ህዝባዊ ኮንፈረንስ ኢዩ፡፡ አብቲ ውዕዉዕ ኮንፈረንስ ካብ ካናዳ ዝመጹ ሙሁራን ሚ/ር ዋረን ከሪኤትስ ሓላፊ CANGOAFARን ናይ ሕጊ ምሁር ዝኾነን አማኻሪ መንግስቲ ካናዳ ፕሮፈሰር ጆሴፍ ማግኔት ተረኺቦም ብዛዕባ ምምሕዳር ፈደራሊዝም መጽናዕታዊ ጹሑፋት አቕሪቦም፡ አብቲ ዘቕረብዎ መጽናዕታዊ ጽሑፍ እቲ እንኮ አማራጺ ንድሕነት ኤርትራ ሰርዓት ፈደራሊዝም ምስ ትኽተል ጥራይ ኢዩ ድሕሪ ምባል ብሄራት ኤርትራ አብ ሓደ መአዲ ኮፍ ኢለን ተመያዪጠን ነዚ መደብ እዚ ተግባራዊ ክገብረኦ ዝኽእላ ኢሉ፡ አስዒቡ አብ ልዕሊ ህዝቢ ዓፋር ቀይሕ-ባሕሪ ዝወርድ ዘሎ አደራዕ ናይ ዘርኢ ምጽናት ፖሊሲ ምኻኑ ድሕሪ ምሕባር አብ ኤርትራ ብቑልጡፍ ለውጢ ክመጽእ ተላብዩ፡፡ ብኻልእ ወገን ህዝቢ አብ ልዕሊኡ ዝወርድ ዘሎ ጭፍጨፋን ጭቖናን አብቲ ኮንፈረንስ ብዝርዝር ከዘንትዉ ከሎ፡ እቲ እንኮ አማራጺ ዲ.ው.ዓ.ቀ.ባሕሪ ሒዝዎ ዘሎ ዕላም ናብ መዕለቢኡ ምብጻሕ ጥራይ ኢዩ ኢሎም ከስምርሉ ከለው፡ ህዝቢ ካብኡ ዝድለ ዘበለ ኹሉ ከተግብር ቁሩባት ምኻኖም አብቲ አጋጣሚ ገሊጾም፡፡ አብዚ አብ ካልኣይ መዓልቲ ዝቐጸለ ህዝቢ ካብ ሰመራ ክሳብ ሎግያ አብ ዘሎ ቦታታት ሰፊሕ ሰለማዊ ሰልፊ አካይዱ አብቲ ሰልፊ ንስርዓት ህግደፍ ዝኹንን ጭርሖታትን መግለጺታትን ንኽልተ ሰዓት ዝአክል ሰፊሕ ሰለማዊ ሰልፊ አካይዱ፡ አብዚ ሰለማዊ ሰልፊ›ዚ ወከልቲ ብሄራት ኤርትራ ተሳቲፎም ናይ ደገፍ መርገጺታቶም አብ መደረኦም አስሚዖም፡ አብ ጎኒ እዚ ተባዕ ህዝቢ ኾይኖም መሰላት ህዝቦም ከረጋግጹ ምኻኖም አብቲ አጋጣሚ ገሊጾም፡፡ ድሕሪ እቲ ኮንፈረንስ ነዞም ዝስዕቡ ወሳኔታትን ለበዋታትን ብምሕላፍ እቲ ኮንፈረንስ ተዛዚሙ፡-
1.መሰል ርእሰ-ውሳኔ ህዝቢ ዓፋር ቀይሕ ሕጋዊ መሰላት ምኻኑ ነዚ መሰል እዚ ማሕበረ-ሰብ ክድግፈሎም ጸዊዑ፡፡
2.አብ ልዕሊ ህዝቢ ዓፋር ቀይሕ ባሕርን ካልኦት ብሄራት ኤርትራ ዝወርድ ዘሎ ጭቖና ክውገዝ ጸዊዑ፡፡
3.አብ ኤርትራ ሰላምን ቅሳነትን ክረጋገጽ ዝኽእል ህዝብታት ናይ ባዕላቶም ዕድል ባዕላቶም ምስ ዝውስኑ ጥራይ ኮይኑ ብብሄር መልክዕ ዝተመሰረተ ስርዓተ ፈደራሊዝም ምስ ዝምስረት ይኸውን ፡፡
4.እቲ ብዕለት 30ሓምሌ ዝጅምር ሰፊሕ ሃገራዊ ዋዕላ ንዲሞክራስያዊ ለውጢ ውጽኢታዊ ክኸውን ዝኽእል ሕቶ ብሄር መልሲ ምስ ዝረክብ ጥራይ ኢዩ፡፡
5.ማሕበረ-ሰብ ዓለምን ጎረባብቲ ሃገራትን ብስርዓት ህግደፍ አብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ዝወርድ ዘሎ ግፍዒ ንምንጋፍ አብ ጎኒ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ኮይኖም ንስርዓት ህግደፍ ንምእላይ ክተሓጋገዙ ተላብዩ፡፡
6.ዘይሕጋዊ ሰፈራ ኮኒኑን መሬት ናብ ዋናታቱ ክምለስ ተላቢዩ ፡፡
27ሓምሌ 2010ዓ.ም
Short URL: https://english.farajat.net/?p=995


text:
ሮማ ኣብ ዝርከብ ባዚሊካ ቅድስተ ማርያም ዘሞንተሳኖ ብምኽንያት ዓለም ሓቆፍ መዓልቲ መራኸቢ ብዙሓን 2019 ዓ.ም. ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ዘመሓላለፍዎ መልኽቲ ማእከል ዝገበረን ዛዕባ እዋናዊ ናይ መራኸቢ ብዙሓን ኵነት ብሓላፍነት ክንበር ዘቕረብዎ ጻውዒት መሰረት ዝገበረ ፍልዩ ዓውደ መጽናዕቲ ተኻይዱ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኵልና ናይ ሓደ ሰብነት ኣካላት ኢና (ኤፌ. 4,25) ብዝብል ቃል ኣደጊፎም ካብ መረብታዊ ርክብ ናብ ሰብኣዊ ማሕበረሰብ ብዝብል ርእሰ ጉዳይ ብምኽንያት ዓለም ሓቆፍ መዓልቲ መራኸቢ ብዙሓን ዘመሓላለፍዎ መልእኽቲ፡ ኣማእኪሉ ኣብ ዝተኻየደ ዓውደ መጽናዕቲ፡ ናይ ሰበኻ ሮማ ናይ መራኸቢ ብዙሓን ቤት ጽሕፈት ዋና ሓላፊ ኣባ ዋልተር ኢንሰሮን ናይ ቅድስቲ መንበር ናይ መራኸቢ ብዙሓ ላዕለዋይ ቤት ጽሕፈት ህይነተ ፓውሎ ሩፊኒን ጋዘጠይና ኣልዶ ካዙሎን ናይ መጽናዕቲ ጽሑፍ ከምዘቕረቡን፡
ካብ ማሕበረሰባት ናብ ማሕበረሰብ
ፓውሎ ሩፊኒ ኣብ ዘቕረብዎ ናይ መጽናዕቲ ጽሑፍ፡ ብማሕበርሰባት ተፈላሊኻ ካብ ምንባር ናይ ውሁድ ማሕበረሰብ ምቕራብን ምልዋጥን ዘድሊ ምዃኑ ነቲ ናይ ቅዱስ ኣቦና መልእኽቲ በዚ ሓሳብ’ዚ መሰረት ተንቲኖምን ምስ ካልኦት ንምርኻብ ዘነቓቕሕ ምኻኑ የብርሁ። መርበብ ሓበሬታ ከስዕቦ ዝኽእል ኣሉታዊ ድርኽቶ ከምዘሎ ኰይኑ እዚ ዝምባለ ከይህሉ ዝግበር ጻዕሪ ኣገዳሲ እዩ፡ ስግኣታቱ ምግላጽ ማለት ብድብድቡ ኪደት ምዕባለ እደ ጥበብን ብስነ ኣሓዝ ዝተራቀ ምዕባለን ምንጻግን ምዅናንን ማለት ኣይኰነን፡ እዚ ከኣ እቲ ሓድሽ ምዓበለ ዕደ ጥበብ ዘለዎ ዕቑር ሓይልን ኣብ ዓለም ከምኡ እውን ኣብ ቤተ ክርስቲያን ዘለዎ ዓቢይ ኣበርክቶ ኣለሊኻ ንግብረ እከይ መሳለጢ ከይከውን ቀንዲ ዕላማኡ ምዕባለ ሰብኣውነትን ሰብኣውነት ምርኻብን ዝብል ምዃኑ ብኣጽንዖት ምፍላጥ ከምዘድሊ የመላኽቱ።
ናይ መርበብ ሓበሬታ ሓደጋ፡ ናይ ሓሶት ዜናን ናይ መርበብ ሓበሬታ ባሕታውነትን
ጋዜጠይና ኣልዶ ካዙሎ እውን ብወገኖም፡ መርበብ ሓበሬታ ዘለዎ ኣገዳስነት ኣጽኒዖም ምስ ሓበሩ፡ ብፍላይ ፍልጠትን ኣብ ዘይትግምቶ ግዜ ውሽጢ ምፍላጥ ዘንብር ክኸውን እንከሎ፡ እቲ ምናባዊ ምፍላጥ ነቲ ጭቡጥ ኩነት ዝትክእ ወይ ካብኡ ዘርሕቕ ክኸውን ከምዘይብሉን ምስ እዚ ተተሓሒዙ መርበብ ሓበሬት ንናይ ሓሶት ፈነወታትን ኣውን ምቹእ ባይታ ከምዝዀነን ካብዚ ሓደጋ እዚ ምጥቃቕ ከምዘድሊ ቅዱስ ኣቦና ኣብ ዘመሓላለፍዎ መልእኽቲ ብሰፊሕ ከምዘተሓሳሰቡ መልእኽቲ ቅዱስነቶም እናጠቐሱ ምስ ኣብርሁ፡ መጥቃዕቲ ዝፍነወሉን ስም ካልእ እተጸልመሉን ካብኡ ሓሊፉ እውን መጋበርያ ዓለቘይናነት እውን ይኸውን ከምዝሎን ብፍላይ ኣብ መንእሰይ ወለዶ ዝርአይ ዘሎ ዓቢይ ጸገም ምዃኑ ኣመልኪቶም። ብዙሓት ናይ መረብታዊ ባሕታውያን ብምዃን ካብ ጭቡጥ ዓለም ንገዛእ ርእሳዊ ምንጻል ይዳረጉ ኣለዉ እንክብሉ ቅዱስ ኣቦና ዘብርህዎ ሓሳብ መራኸቢ ብዙሓን መራኸቢ እምበር ገማማዕን ናብ ብሕትውና ኣብ ምናባዊ ዓለም ዝድርኽ ካብ ምዃን ሓደጋ ንምዕቃቡ ኣብ ኣጠቓቕማኡ ሕንጸት የድሊ ኢሎም።


text:
ብ ምሉእ ዘርእዝጊ [https://www.facebook.com/mulue.zerezgi]
ደብሪ ፖለቲካ ፍትሒ
ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ይኹን መላእ ኣፍሪቃ ከማና ጌሩ ንፍትሒ ዝተቓለሰ ወይ ውን ንናጽነትን መሰልን ዝተዋደቐ፣ ዘሎ ኣይኮነን፣እንተድኣ ሃልዩ ድማ ኣዝዩ ውሑድ ጥራሕ ዩ። ንሓበንን ንባዶ ጃህራን ዘይኮነ ድማ፣ብሓቅን ብእምነትን ስለዝተሰርሓሉ ዘካትዕ ኣይመስለንን። ንሕና ኤርትራውያን ድማ ነዚ ንፈልጦን ንግንዘቦን እኳ እንተኾንና፣ነዚ ድሒርና ንስሕኖ ዘሎና ሓዊ ከነስተብህለሉን ክንርእዮን ዘይምኽኣልና እቲ ካልእ ሰናርዮ ናይቲ ጸወታ ዩ። እምብኣርከስ ፖለቲካና ፖለቲካ ፍትሒ እንታይ ዩ ዝገብር ዘሎ? ከድምዕ ዘይምኽኣሉ ኸ እንታይ ዩ ጸገሙ? ኢልና ክንመያየጥ ይግብኣና ዩ፣ኣብ ፍልልይና ክረብሕ ዝደሊ ኣሎ ዶ? መንዩ ኸ? ህግደፍ? ባዕልና ኣባላት ወይ ውን እቶም ተቓልሰቲ ምእንቲ ፍትሒ?
እምብኣርከስ ደብሪ ማለት፡ኩልና ከም ንርድኦ ንዓለም መኒንካ ዝንበሮ ቦታ’ዩ። ብዛዕባ ምቕዳሱን ዘይምቕዳሱን ኣብዚ ኣርእስትና ኣይኮነን። ሰባት ግን ንደብሪ ክኸዱ እንከለው፡ንዓለም ብምልእታ ራሕሪሖም ዮም ዝኸዱ። ጥቕሚ ገንዘብ፡ ስምዒታት፡ ዝናታት፡ውሉዳቶም ከይተረፉንድሕሪት ይገድፉ። ምናልባት ኣብኡ ንዝዓበዩ ካብ ግዜ ህጻንነቶም ከም በዓል ጳጳስ ዘሃገረ ኤርትራ እቡነ ኣንጠንዮስ ዘይምልከት ክኸውን ይኽእል ዩ፡ንሳቶም ካብ ፈለማኦም ነዛ ዓለም በታ ገዳም ዮም ዝፈልጥዋ።ስለዚ ብዛዕባቶም ንዓለም ርእዮም ዝመነኑዋ የ ክዛረብን፣ክምስልን ደልየ።
ኣብዛ ናይ ኤርትራ ፖለቲካ፡ኩልና እቲ ኣብ ስልጣን ዘሎ ሓይሊ ክጥቀመልና ከምዝጸንሐ ክንኣምነሉ ይግባእ። ኣብ ኣርእስና ዝሰፈረ ህግደፍን መሪሕነቱን፡ንናይ ምሕሳብ ዓቕምና ውን ክሳብ ክድርቶ ተሞኲርና ኢና። ምናልባት ምስ ፍቕሪ ሃገር ከነዘናብዖ ኣይንፈትን። ዝኾነ ምኽንያት ክህልዎ ኣይክእልን ዩ። ኣብ ዝኾነ ሃገር ቋንቋኻን ሃይማኖትካን ሓደ ስለዝኾነ፡ ሓደ ትኸውን ማለትውን ኣይኮነን፣ሶማል ናይ ቀረባና ኣብነትያ። ኣብ ኤርትራ ድማ፡ ፍልልይና ኲኖ ትሽዓተ ብሄራት ዩ፡ምስ ናይ ሎሚ ፍልስፍና ብሄራት ከይሓዋወስኩ የ ዝዛረብ ዘለኹ። ትሽዓተ ይዂና ቴስዓ ኣይኮነን እቲ ጸገም ዘሎ።
ጸገምና ኣብ ኣተሓሳስባና ዩ! ኣተሓሳስባና ካብ መግዛእቲ ኣብ ዝኸድና ኬድና ነጻ ስለዘየውጻእናዮ ዩ። እቲ ሓደ ክርስትያን ስለዝኾነ ቤተክርስትያኑ ነጻ ከየውጽአ ብዛዕባ ክገብሮ ዘለዎ ናይ ፍትሒ ስራሕ በታ ጸባብ ናይ ሃይማኖቱ መንገዲ ክመላለስ ይደሊ፡ እቲ በዓል መስጊድ ድማ ካብ ተጋሩ እንተኾይኑ እቲ ሓገዝ ኣየድልየናን’ዩ ነቶም ተጋሩ መስጊድ ምስራሕ ከሊኦሞም ይብለካ፣ እቲ ሓደ እዞም ለውጢ ከምጽኡ ዝደልዩ ዘለዉ ደቂ ዓድና ኣይኮኑን ሞ ኣይንኣምኖምን ይደግመካ፣እቲ ካልእ ድማ እዚኦም ድኣ ሻዕብያ ዝሰርሖም እንድዮም እናበለ ንጀጋኑኡ ከቆናጽብ ትዕዘብ። እታ ናይ ፍትሒ ደምበ እዚኣ ስለዝኾነት ምስ ህግደፍ ይሕሸና ኢልና የቐንዝወካ ድማ እቲ ሓደ። ኣብዚ ክንዝንግዖ ዘይብልና እዞም ኩሎም ዘሕምሙና ዘለው ኤርትራ እንተዘየላ ከምዘየለው ክንርዳእ ይግብኣና’ዩ እመስለኒ።
መጀመርያ ጸላኢኻ እቲ ምስኻ ተሰዲዱ ዘሎ ዘይኮነ ፍሉጥን ንጹርን ጸላኢ ኣብ ኣስመራ ኦፍቾ ከፊቱ’ዩ ዘጽንተካ ዘሎ፡ምናልባት እንተ ብራዕዲ እንተ ከምቲ ናትካ ኣተሓሳስባ ሃልይዎ ደጋፊ ናይዚ ዓመጽ ምሳኻ ክህሉ ይኽእል ዩ። ሓውኻ እኳ እንተኾነ ናይ ዕላማ ፍልልይ ከምዘሎኩም ከተእምኖ ፈትን፡ ንዝገብረልካ ናይ ምጥቃዕ ፈተነ ምናልባት ተመጣጣኒ ግብረ መልሲ ክትህቦ ዝክኣል ኳ እንተኾነ፡ ግዜኻ ከይትቐትል ግን ስራሕካን ዕላማኻን ኣብ ግብሪ ከተርእዮ ፈትን፡ክትምስጦ ስራሕ። ጽባሕ ከምቶም ትማሊ “ኢሰፓ” ኔሮም ድዮም “ደገፍቲ ደርግ” ዝነበሩ ኤርትራውያን ኣብ እግርኻ ወዲቑ ይቕረ ክሓተካ ስለዝኾነ ኣይትሸገረሉ፣፣ ዓጋመ፡ትግራዋይ ስለዝበለካ ክትከውን ስለዘይትኽእል ዝሓሸ ኣተሓሳስባ ከምዘለካ ምሃሮ። መስኪናይ የደንግጽ ውን ዩ። ሎሚ ኣብ ዝተወድአ ግዜ ከምዚ ምባሉ ሰኸኽ ዘይምባሉ ለባም ስለዝኾንካ ሕፈረሉ። ምኽንያቱ ብኩሉንትንኡ ኣብ መግዛእቲ ዩ ዘሎ፡ጽባሕ ዋላ ንዕኡ ውን ነጻ ከተውጽኦ ኢኻ።
ሓርነት ልክዕ ከምዝናብ ዩ፡ንኹሉ ዩ ዘጠልቅዮን ዘዝሕሎን። እዚ ኮይናዮ ዘሎና ብቐንዱ ረብሓ ውሑዳን ዩ ህግደፍን ናቱ ኣሳሰይትን! ዋላ ውን ኣብ ደምበ ፍትሒ ይሃልዉ ገና ጎቦ ልቦም ውን ከምዘለው ክንዝንግዕ የብልናን። ወረ ገሊኣቶምሲ ንቓልሲ ኮነ ኢልካ ንምዕንቃፉ ዝሰርዝሑ መሊኦም ዮም። ከጻልዩ ዝሓድሩ ኣዲኦም ትቚጸሮም “ኢሳያስ እንተኸይዱስ፡ንኣብርሃም ወዱ ሸይመልና ፈጣሪ” ዝጾሎቶም ኣበይ ከይሰኣኑ። እዚ ናይ ኣተሓሳስባ ፍልልይ ንበሎ ወይ ኮነ ኢልካ ጸይቂ። ኣባና ዝገርም ገኒኑ ዘሎ ነገር እንተሎ፣ እቲ ሓደ ነቲ ሓደ ንኸሕርቕ ዝገብሮ ናይ ኣንጻርነት ፖለቲካ ዩ። ኣዝዩ ከም ህዝቢ ዘሕፍር ዩ።
ሓቅን ሓሶትን ኣብ ቅድሜኻ እናሃለው፣ ንሓውኻ ስለዘሕረቕካዮ እትረኽቦ ጥቕሚ የሎን ጥራሕ ዘይኮነ፣ክሳብ ንኤርትራ ከም ሃገር ንኸይትቕጽል ከኽስር ዝኽእል ዕንወት ከስዕብ ርሒብ ዕድል ኣሎ ሎሚ። እሞ ዝተኸፍለ ዋጋ ንኹልና ኣሕቢሩ ዘሕምም እናሃለወ። ንደግፍ ንቃወም ሓቂ እንተሒዝና ሓደ ኢና፡ ንሕሱ እንተሃሊና ድማ እዛ ንኸዳ ዘሎና መገዲ ናበይ ትመርሓና ምህላዋ ሎሚ ግልጺ ያ ዘላ። ምርጫና ንፍለጥ። ጸቢብነትና ንጒሓፎ ኤርትራውያን፣ ኤርትራ ምስ መጸት ድላይና ክማልኣልና ምዃኑ ኣሚንና ንጕዓዝ።
ጻማ ናይዚ ሎሚ ዘሎ ቃልሲ፣ጽባሕ ፍትሓዊት ኤርትራ ምውናን ጥራሕ ዩ ኽኸውን ዘለዎ።ጸላኢና ድማ መቃለሲ ጭርሖን ቦታን ክመርጸልና ኣይክእልን ዩ። እንተ ትግራይ ድዩ፡ ሱዳን ድዩ ጅቡቲ ንዓና’ዩ ዝምልከት። ርእስና ነጻ ጌርና እንተተቓሊስና ኢና ንህዝብና ነጻ እነውጽኦ። ስለዚ እዞም ናይ ደምበ ፍትሒ ተቓለስቲ፡ ናብቲ “ገዳም ደብረ ፖለቲካ ፍትሒ” ክትድይቡ እንከለኹም እትማልእዎ ነገር ነብስኹም ጥራሕ ይኹን፡፡ጸቢብነት ዓዲ፡ ኣውራጃ፡ ሃይማኖት፡ ዓሌት ገዲፍኩም ልክዕ ከምቶም መገዲ ኣምላኽ ደልዮም ዝድይቡ ፈለስትን መነኮሳትን፣…..ንስኻትኩም ድማ “ኤርትራ” ጥራሕ ደሊኹም ደይቡ። ኤርትራ ድማ እቲ ኩሉ እትደልይዎ እተማልእ ፍትሓዊትን ዲሞክራስያዊትን ኣደ ክትኮነልኩም ያ። እኳ ድኣ ፍሽኽ እናበለትን እናዓለለትን “መርሓባ ዞም ደቀይ፡ቃልስኹምን ሃንቀውታኹምን ድሕሪ ደጊም ኣብ ግብሪ ተተርጒሙ ዩሞ ጆባእ” ክትብለኩም ያ ኤርትራና።


text:
ጠንቂ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ኣብ ግብጺ በረኻ ሲናይ ዝወደቐት ነፋሪት ተግባር ግብረ -ሽበራ እዩ ኢሎም ሓላፊ ጸጥታ ሩሲያ።ብመሰረት ኣብ ክልተ ዝተሰባበሩ ኣካላት እታ ነፋሪትን ኣብ ሻንጣን ዝተረኸበ ምልክት እታ ነፋሪት ኣብ ሰማይ ዝተበታተነት ኣብ ሻንጣ ብዝተጻዕነ ቦምብ ተፈንጂሩ እዩ ይብሉ ክፍሊ ጸጥታ ሩስያ።
ዳይረክተር ፌደራል ኣገልግሎት ጸጥታ ሩስያ /FSB/ ኣሌግዛንደር ቦርትኒኮቭ ጠንቂ እቲ ፍንጀራ ክሳብ ሓደ ኪሎ ግራም ዝምዘን ካብ TNT ብዝተሰርሐ ግን ኸአ ዝተመሓየሸ ቦምብ እዩ ኢሎም።ሩሲያ ፈጸምቲ እዚ ተግባር ሽበራ ኣብ ቁጽጽር ክውዕሉ ሓበሬታ ንዝሃበ 50 ሚሊዮን ዶላር ንምሽላም መዲባ’ላ።
ካብ ናይ መዘናግዒ ከተማ ሻርም ኤል-ሸኽ ተላዒላ ናብ ሰይንት ፐትስበርግ ሩሲያ ትጉዓዝ ዝነበረት ኣብ ሰሜናዊ ወሽመጥ ሲናይ ዝወደቐት ናይ ሩሲያ ሜትሮጀት ነፋሪት ኣብ ውሽጣ ዝነበሩ 224 ሰባት ኩሎም ሞይቶም'ዮም።
ብተወሳኺ ዳዕሽ ሓላፍነት ምውሳዱ ይዝከር።


text:
ብተመሳሳሊ ካብ መንጎ ሕጹያት ተወዳደርቲ ፓርቲ ሪፖብሊካን ዶናልድ ትራፕ ኣብ ክልተ ክፍለ-ግዝኣታት ተዓዊቶም። እዚ ድማ ነቲ ፓርቲ ወኪሎም ክርቑሑ ዘለዎም ተኽእሎ ዘልዕል’ዩ።
እዚ ኣብ ክፍለ-ግዝኣት ሚሽጋን ዝተመዝገበ ዓወት ሰነተር በርኒ ሳንደርስ ነቲ ብሂላሪ ክሊንተን ዝምራሕ ውድድር ፓርቲ ዲሞክራት ከምዘይልውጥ ይግለጽ`ኳ እንተሎ፡ በርኒ ሳንደርስ ግን ዓወቶም ከም`ዚ ክብሉ ይገልጹ።
‘እዚ ናይ ሎሚ ምሸት ዓወት ዘመተ በርኒ ሳንደርስ ኣብቲ ዝተዛረብናሉ ሰውራ ህዝቢ፡ፖለቲካዊ ሰውራ አብዛ ሃገር ሓያል ምኳኑ ዘርእይ’ዩ።’
ሂላሪ ክሊንተን ኣብ ክፍለ-ግዝኣት ሚሲሲፒ ዝተዓወታ ክኾና ኸለዋ ኣብ ሚሽጋን ድማ ንቁጽሪ ኣባላት ልዑኻን ፓርቲ ዲሞክራት ምስ መወዳደርተን በርኒ ሳንደርስ ተማቂለን። ብተወሳኺ ኣብቲ ዝመጽእ ሰሙን ዝኻየድ መባእታዊ ምርጫ ኣብ ሓሙሽተ ክፍለ-ግዝኣታት ዝለዓለ ቁጽሪ ልዑኻን ዝረኸባ ተወዳዳሪት’የን።
ብኻልእ ወገን ኣብ ውድድር ፓርቲ ሪፖብሊካን ዶናልድ ትራፕ ኣብ ክልቲኡ ክፍለ-ግዝኣታት ሚሲሲፒን ሚሽጋንን ብምዕዋት ነቲ ፓርቲ ወኪሉም ንምርጫ ፕረዝደንት ኣሜሪካ ክወደዳደሩ ዘለዎም ተክእሎ ክብ ኣቢልዎ`ሎ።
ዶናልድ ትራፕ ዋላ’ኻ ኣብ ቀረባ እዋን ኣንጻሮም ናይ ቴሌቭዥን መወዓውዒን ዕንቅፋታት እንተተዘርገሐ፡ በቲ ናይ ትማሊ ሶሉስ ዓወት ዝዓገቡ ይመስሉ።
ኣመሓዳሪ ኦሃዮ ዝኾኑ ጆን ካሲችን ሰነተር ቴክሳስ ቴድ ክሩዝ ካልኣይን ሳልሳይን ኮይኖም አብ ክፍለ-ግዝኣት ሚሽጋን ዝተዓወቱ ክኾኑ ከለው ሕጹይ ተወዳዳሪ ጆን ካሲች ንደገፍቶም ዝመጽእ ሰሙን ኣብ ክፍለ-ግዝኣቶም ንዝካየድ መባእታዊ ምርጫ ብተስፋ ክጽበዩ አተሓሳሲቦም’ዮም።
ሰነተር ቴድ ክሩዝ ኣብ ኣይዳሆ ዝተኻየደ መባእታዊ ምርጫ ዝተዓወቱ ክኾኑ ከለው ሃገራዊ ኣሃዛዊ መዓቀኒ ርእይቶ ህዝቢ ድማ ምንቁልቋል ዶናልድ ትራፕ የርኢ ኣሎ ኢሎም።
ኣብዚ ናይ ትማሊ ምርጫ ዓወት ዘይርኸቡ ሰነተር ማርኮ ሪብዮ’ውን ዝመጽእ ሰሙን ኣብ ክፍለ-ግዝኣቶም ዝካየድ ምርጫ ክዕወቱ ተስፋ ይገብሩ።
እዚ ኣብ ዝመጽእ ሰሙን ሶሉስ ኣብ ሓሙሽተ ክፍለ-ግዝኣታት ዝካየድ ምርጫ ብፍላይ ድማ እቲ ኣብ ኦሃዮን ፍሎሪዳን ዝካየድ ምርጫ ዝዓበየ ክከውን ከሎ ነቲ ቤተ-መንግስት ዋይት ሃውስ ንምእታው ዘሎ ተስፋ ድማ ዘተግብር ወይ’ውን ተስፋ ዘቁርጽ ምርጫ’ ክኸውን`ዩ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።