text:
Published: 24 December 2016
ግድን ስለ ዝኾነና ደኣምበር፥ ዮፍታሔ ዝብል ስም ክለዓልኮነ ክዝከር እንደልዮ ስም ኣይኮነን። በዓል ኣርዮስ, ንስጥሮስ,ኣውጣኪ, መቅደንዮስ’ውን እኮ፥ ስሞም ክዝክሮ ዝደሊየልቦን። ሰይጣን’ውን ከምኡ ክዝከር ዝድለ ኣይኮነን።
ታሪኽ ግና ነቲ በዓል ጽቡቕ ኮነ በዓል ክፉእ፥ ንኹሎምነናቶም እናሃበ’ዩ ዘቐምጦም። ስለዚ ዮፍታሔ ድማ በቲመጋበሪ ፖለቲካ ብምዃን፥ ኣብ ልዕሊ ቤተ-ክርስቲያንናክፍጽሞ ዝጸንሐ ዕንወት፥ ብኣሉታ እናተዘከረ ክነብርሲ ናይግድን’ዩ። ብዝተረፈ ኣብኡ ከሎና ኣብ ማዕዶ፥ ዮፍታሔመን’ዩ-? ንዝብል ሕቶ። እቲ ደምበ-ተዋሕዶና ናቱ ትዕዝብቲጸኒሑዎ’ዩ። ሕጂ ግን በቲ ዝጸሓፎ ደብዳቤ ባዕሉ ተቓሊዑኣሎ። ኣብዚ ከኣ ኢና እቲ ክፍጽሞ ዝጸንሐ ኣፍራሲ ተልእኮ፥ክሳብ ክንደይ ምዃኑ እቲ ዓቐን ክንርእዮ እንኽእል።
ብመሠረቱ ዮፍታሔ ናብ መንበረ-ፓትርያርክ ክመጽእ ከሎ፥እቲ መንግሥቲ ደኣ’ዩ ዘምጽኦ እምበር፥ እቲ ሲኖዶስ ንባዕሉዝፈልጦ ነገር ኣይነበሮን። እቶም ርእሰ-ብሔር ባዕሎም ግና፥ከም ዕዳ ኣብ ዝባን ቤተ-ክርስቲያን ኣቐሚጦሞ ከም-ዝኸዱ’ዩ ዝፍለጥ። በቲ እቶም ሰብ-ፖለቲካ ዝሓንጸጹዎረቂቕ ተንኮል ከኣ፥ ዋና-ጸሓፊ ዘይኮነ ዋና-ኣማሓዳሪብምባል’ዮም፥ ነቲ ሲኖዶስ ከም-ዝእዝዝ ጌሮም ላዕሊወጺኡ ከም-ዝቕመጥ ዝገበሩዎ። በዚ መሠረት’ዚ ድማ፥ምንም’ኳ ፓትርያርካት ነይሮም’ዮም ዝበሃል’ውን እንተኾነ።ንሲኖዶስ ክመርሖን ከማእክሎን ዝጸንሐ ግና፥ ንሱ እቲግዙፍ-ኣካል ዝኾነ ዮፍታሔ ደኣምበር እቶም ፓትርያርክታት ኣይነበሩን።
ርግጽ’ዩ ኣብቲ ሽዕኡ እዋን ግዚያዊ-ሲኖዶስ፥ እቶም ሰብፖለቲካ ይገብሩዎ ብዝነበሩ ጸቕጢ፥ ሓላፍነቱ ነቶም ጳጳሳትኣረኪቡ ከም ዝኸይድ ተገይሩ ስለ-ዝነበረ። እቲ ሲኖዶስበይኖም ጳጳሳት’ዮም ነይሮሞ ክበሃል ይከኣል። ነዚኣጋጣሚ’ዚ ብምጥቃም ከኣ፥ እቶም ሰብ ፖለቲካ ሓደ ምስሕግን ሥርዓትን ቤተ-ክርስቲያን፥ ዝኾነ ኣፍልጦ ኣለዎዘይበሃል ውልቀ-ሰብ ኣምጺኦም ፥ ኣብ ዝባን ቤተ-ክርስቲያንከቐምጡዎ ከለዉ ዝኾነ ተቓውሞ ኣየጋጠሞምን።ምናልባት ግዚያዊ-ሲኖዶስ እንተዝነብር እምበር፥ ጳጳሳትንበይኖም ይኽእሉዎ’ዮም ኢልካ ዝሕሰብ’ውን ኣይነበረን።ከምዚ ኢሉ ድማ’ዩ እቲ ዝኾነ ሞያ ነይሩዎ ዘይበሃልዮፍታሔ፥ ኣብ ዘይምጥኖ መንበር መጺኡ ክቕመጥዝኸኣለ። ኣብ ግዜ’ቶም ዝሓለፉ ኣርባዕተ-ፓትርያርክታትድማ፥ ንሲኖዶስ ዝመርሕ ዝነበረ ዮፍታሔ እምበር ንሳቶምኣይነበሩን። “ወይ ጎቦ ኩን፥ ወይከኣ ምስ ጎቦ ተጸጋዕ” ከም-ዝበሃል ድማ። ኣብቲ ናይ ፖለቲካ እምባ ስለ-ዝተጸግዐ፥ እቲኩሉ ከፍርስን ከዕኑን ከሎ፥ ዓጊቱ ደው ከብሎ ዝኽእል ኃይሊ ኣይተረኽበን።
በዚ ድኽመት’ዚ ድማ እቲ ናይ ጳጳሳት ሲኖዶስ ክሕመምጽንሑ ዝፍለጥ እዩ። እንተኾነ እዚ ኣበሃህላ,ዚ ልክዕ ከም-ዘይነበረ፥ በቲ ዮፍታሔ ዝጸሓፎ ደብዳቤ ክረጋገጽ ክኢሉኣሎ። ከመይሲ እዚ ደብዳቤ’ዚ ከም-ዝሕብሮ፥ ኣብቶምጳጳሳት ክሳብ ክንደይ ጽኑዓት ተቓለስቲ ከም-ዘለዉ ዘረድእእዩ። እምበኣር እቲ ሕጂ ንፓትርያርክ-እንጦንዮስብዝምልከት ተላዒሉ ዘሎ ምጉጽጓጽ’ውን፥ ስቕ ኢሉ ዝመጸከም-ዘይኮነ ካብዚ ዝተባህለ ናይ ዮፍታሔ ደብዳቤ ኢናክንርዳእ ንኽእል። ከመይሲ ካብቲ ብማኅበረ-ሰብ ዓለምኣቢሉ ክግበር ዝጸንሐ ጸቕጢ ብዘይንእስ፥ ኣብ ውሽጢ’ውንብወገን ገዳማትን ጳጳሳትን ይግበር ብዘሎ ጸቕጢ’ዩ፥ እቶምሰብ ፖለቲካ ቅድሚ ዓሠርተ-ዓመት ዓጻጺፎም ዘቐመጡዎ መዝገብ ከገላብጡ ኣገዲዱዎም ዘሎ።
እዚ ጸቕጢ’ዚ እንተ ዘየገድዶም ነይሩ ድማ። ብበዓል ኣባ-ሉቃስ “ናብ ሓሙሻይ ፓትርያርክ ደኣምበር፥ ናብ ሣልሳይኣቢልና ንምለሰሉ ምኽንያት የብልናን” ክብሃል ከም-ዘይጸንሐ፥ ሕጂ ግምጥል ኢሎም ቅድሚ ዓሠርተ ዓመትኣብ ማሕዩር ዘእተዉዎም ፓትርያርክ፥ በጃኹም ዕርቂንግበር ኢሎም ክልምኑዎም ኣይምተገደዱን። ንጽንዓትእቶም ገዳማውያን ኣቦታትን ዝተወሰኑ ጳጳሳትን፥ ጥሒስካምሕላፍ ዝከኣል ኮይኑ ስለ-ዘይተረኽበ ግና። ከም ሕልሚበዓል ኣባ-ሉቃስ ናብ ሓሙሻይ-ፓትርያርክ ኣቢልካ ክኽየድኣይተኻእለን። እዚ ሓቂ’ዚ ድማ እቶም ሰብ ፖለቲካኣዐርዮም ይፈልጡዎ እዮም። ከመይሲ እቲ ነባ-ዲዮስቆሮስፓትርያርክ ጌርካ ንምሻም ዝተገብረ ግጉይ ውሳኔ፥ ክሳብክንደይ ዝኣክል ክቡር ዋጋ ዝሓትት ኮይኑ ከም-ዝተረኽበ፥ንበዓል ኣቶ የማነ ገብረኣብ እምበር፥ ንበዓል ኣባ ሉቃስክርድኦም ይኽእል’ዩ ዝበሃል ኣይኮነን። ኣባ-ሉቃስሲ እቲኣውደ-ዓመት መጸ ኣብ ተሌቪዢን ቀሪብካ ወዛሕዛሕ ምባልከይተርፎም እንተ ዘይኮይኑ፥ እቲ ካልእሲ ንሶም ዝጭነቑሉ ጉዳይ ኣይኮነን።
እቲ ኣብ ኣሜሪካ ዘሎ ብብፁዕ ኣቡነ-መቃርዮስ፥ ተዓቂቡዝርከብ መንበር ብዝገበሮ ዘይሕለል ጻዕሪ ግና፥ እቲተቓውሞ ብመንገዲ መንበረ-ማርቆስ ኣቢሉ፥ ናብ ማኅበረ-ሰብ ዓለም ክበጽሕ ስለ-ዝኸኣለ። እቲ ንልዕሊ ዓሠርተ-ዓመት ተዓጺፉ ዝጸንሐ መዝገብ ንክነቓነቕ ጸቕጢ ገይሩ’ዩክበሃል ይከኣል። እቲ ኣብ ኩሉ ዝጸንሐ ግምት’ውን፥ ካብዚዝተፈልየ ኣይነበረን። ደብዳቤ ዮፍታሔ ግና ካልእከይሰማዕናዮ ዜና’ዩ ዝንግረና ዘሎ። እዚ ማለት ድማ ኣብቲውሽጢ ሲኖዶስ’ውን ተሪር ኣቕዋም ዘለዎም ጳጳሳትምህላዎም ኢና ንርኢ ዘሎና። እቲ ዝዓበየ ጸቕጢ ክገብርዝኽእል ኮይኑ ዝርአ ዘሎ’ውን፥ እዚ ናይ ገዳማትን ጳጳሳትንኅብረት’ዩ፥ ክበሃል ዘይግብኦ ኣይኮነን።
ንኣብነት ኣብቲ መጀመርታ ፓትርያርክ-እንጦንዮስ ካብሥልጣን ዝተኣልዩሉ እዋን። እቲ ሲኖዶስ ጨሪሹ ኣብ ትሕቲምቁጽጻር ዮፍታሔ ምእታዉ’ዩ ዝስማዕ ዝነበረ። ኣብቲውሽጢ ከድምዕ ዝኽእል ተቓውሞ፥ ይግበር ምንባሩ’ውንዝስማዕ ነገር ኣይነበረን። ሕጂ ግና እዚ ዝተባህለ ናይዮፍታሔ ደብዳቤ፥ ብኣንጻር’ዚ ካልእ’ዩ ዝዛረብ ዘሎ። እምበኣር እቲ ዮፍታሔ ብዘለዎ ናይ ምፍርራሕ ቃላትተጠቒሙ ዝጸሓፎ ደብዳቤ፥ እንሆ ካብዚ ስዒቡ ይቐርብ ኣሎ።
“...... ንስኹም ምስ ዉሑዳት ጳጳሳት ኮንኩም። ነቲ ቅዱስ-ሲኖዶስን መንግሥትን ብመጽናዕቲ ዝገበሩዎ ውሳኔ። ምስዝመስሉኹም ጳጳሳት ብሕቡእ ብምግላል፥ ኣድማታትንመርዛም ወረታትን ትነዝሑ ከም-ዘሎኹም ብግልጺ ተፈሊጡኣሎ። ......... ኣገልገልቲ ሃይማኖታዊ ትካል ማለት ካህናትንመነኮሳትን፥ ሃገራዊ-ኣገልግሎት ክኸዱ ኣለዎም ዝብል ናይመንግሥቲ ትእዛዝ ተጻሪርኩም። ኣሰር’ቶም ካልኦትመናፍቓን ብምስዓብ፥ ብውሽጠ ውሽጢ ትገብሩዎ ጸረሲኖዶስን ጸረ መንግሥትን ኣድማታት ተፈሊጡ ኣሎ።ብመንግሥትን ብውሳኔ ቅዱስ-ሲኖዶስን ካብ ፓትርያርክዝተወገደ ውልቀ-ሰብ፥ ኣባ-እንጦንዮስ ዝጸሓፎ ውግዘትተቐቢልኩም። ንስኹምን መሰልትኹም ጳጳሳትን፥ መዓርግከይወሃብ ብፓትርያርክ ተወጊዙ እዩ እንዳ-በልኩም፥ እቲዲቁናን ክህነትን ምሃብ ተኸልኪሉ ደው ኢሉ ይርከብ ኣሎ።ሕሉፍ ሓሊፍኩም ድማ ብተጽዕኖ ኢና እምበር፥ ፓትርያርክክወርድ ኣይግባእን እዩ። ሥርዓት ሃይማኖት ተጣሒሱዝተገብረ ጌጋ’ዩ እንዳበልኩም። ምስ ዉሑዳት ጳጳሳት ሕቡእኣኼባ እናገበርኩም፥ ትዘርኡዎ ዘሎኹም መርዛም ናይሓሶት ወረ ተበጺሑ ኣሎ። ይኹን እምበር እዚ ጽሑፍ’ዚንዓኹምን ንመሰልትኹም ጳጳሳትን ካብ ዝበጽሓኩም ዕለትጀሚሩ። ከምዚ ዓይነት ወረታትን ኣድማታትን ክትገብሩ ምስእትርከቡ። ኣድላዪ ስጉምቲ ክውሰድ ምዃኑ ቅዱስ ሲኖዶስ የፍልጥ ኣሎ ........”
እምበኣር እቲ በቶም ጳጳሳት ዝግበር ዝነበረ ተቓውሞ። ነቲብመንገዲ ዮፍታሔ ኣቢሉ ዝነጥፍ ዝነበረ ሃገራዊ-ድኅነት፥ ክሳብ ክንደይ ዘይስገር ፈተና ኮይኑዎ ከም-ዝነበረ፥ ካብዚደብዳቤ’ዚ ኢና ክንርዳእ ንኽእል። እዚ ድማ እቲ ብስምሲኖዶስ ዝሓልፍ ዝነበረ ውሳኔታት ኩሉ። ናይ ሲኖዶስ ከም-ዘይነበረ ከረድኣና ዝኽእል እዩ። ብዝተረፈ ነቲ ዝግበር ዝነበረናይ ውሽጥን ናይ ደገን ተቓውሞ ብምንጻግ፥ ንነዊሕዓመታት ክኽየድ ጸኒሑ’ዩ። ከኸተሎ ዝጸንሐ ጸቕጥንተነጽሎን ግና፥ ኣብ ክንደይ ብዓለም-ለኸ ዝጥመቱ ጉባኤታትክርአ ጸኒሑ’ዩ። እዚ ከኣ ንበዓል ዮፍታሔን ኣባ-ሉቃስን እኳዘይስምዖም እንተነበረ፥ ንቤተ-ክርስቲያንን ደቂ ቤተ-ክርስቲያንን ግና ዘቐንዝዎም ኮይኑ ኣይጸንሐን ክበሃል ኣይከኣልን።
ብዝተረፈ እቲ ኣብ ደብዳቤ ዮፍታሔ ተገሊጹ ዘሎ ኃይለ-ቃላት። እቲ በቲ እዋን’ቲ በቶም ጳጳሳት ዝግበር ዝነበረተቓውሞ፥ ክሳብ ክንደይ ከስግኦም ክኢሉ ከም-ዝነበረዘረድእ’ዩ። እዚ ተቓውሞ’ዚ ከኣ ከምኡ ኢሉ ክቕጽል ዝጸንሐደኣምበር፥ ሓንሳእ ተቐልቂሉ ደሓር ዝጠፍእ ኣይነበረን። በዚተቓውሞ’ዚ ከኣ’ዮም መወዳእታኡ’ውን፥ እቶም ክልተ ከምቁርዲድ ደም ቤተ-ክርስቲያን ክመጽዩ ዝጸንሑ ዮፍታሔንቀሺ-ሃብቶምን፥ ካብቲ ንዓመታት ከፍርሱዎን ከዕንዉዎንዝጸንሑ ደምበ ተደፊኦም ክወጹ ዝኸኣሉ። እዚ ከኣ ከምቲ“ለጠቢብ ኣሓቲ ቃል ትበቁኦ” ዝበሃል፥ ነቶም ድሕሪ መጋረጃኮይኖም ንቤተ-ክርስቲያን ክሕምሱዋ ዝርከቡ ዘለዉ ሰብፖለቲካ፥ መለበሚ ክኾኖም’ዩ ዝግባእ ዝነበረ። እቲ ክኸዱዎዝርኣዩ ዘለዉ መንገዲ ግና። ኣብ ልዕሊ’ቲ ዝጸንሐ ጌጋ ካልእጌጋ ዝውስኽ ደኣ’ምበር፥ መንገዲ ልቦና ክኸዱ ዝደልዩመሲሎም ኣይረኣዩን ዘለዉ።
ይኹን-እምበር ንሳቶም ካብ ዝሓለፈ ዕሥራን-ሓሙሽተንዓመት ኣትሒዞም። ንቤተ-ክርስቲያን ተዋሕዶ ክሕምሱዋጸኒሖም’ዮም። ሕጂ እቲ ትማሊ ዝተገብረ ጸወታ ክንደግሞኢና በሃልቲ እንተደኣ ኮይኖም ግና፥ ፈጺሞም ኣይክእሉንእዮም። ከመይሲ ትማሊ ሰብ ዘይብሉ ደምበ’ዩ ጸኒሑዎም።ሎሚ ግና እግዚኣብሔር ይኽበር ይመስገን-!! ንዝኾነመድረኽ ክገጥም ዝኽእል ዉሉደ-ክህነት ኣሎና’ዩ። ስለዚንከም በዓል ኣባ-ሉቃስ ዝኣመስሉ ሒዝካ ክግበር ዝድለሕልክስና፥ ኣብ ዝኾነ ከብጽሕ ዝኽእል ከም-ዘይኮነምፍላጡ ኣገዳሲ’ዩ። የግዳስ “ንዝመውት ምድሪ ኣይምሰዮ”ከም-ዝበሃል፥ ብጉዳይ ቤተ-ከርስቲያን ተዋሕዶ ምጽዋትከም-ዘብቅዐ ክፍለጥ ኣለዎ። ስለዚ ጉዳይ ፓትርያርክ-እንጦንዮስ’ውን ጉዳይ ሕዝቢ ተዋሕዶ ስለ-ዝኾነ፥ ነቲ ዋናንበዓል-ቤትን ዝኾነ ሕዝቢ ዝሕደግ ደኣምበር፥ እቶም ሰብፖለቲካ ዝሽገሩሉ ጉዳይ ኮይኑ ክርከብ ዝደሊ ዋላ ሓደ’ኳ የልቦን።
ብዝተረፈ “ወዮ ተቓሊስናስ ተዋዲቕና” ከም-ዝበሃል። እቲብማሕዩር ኣቢሉ ንዓሠርተ-ዓመት መመላእታ ክካየድ ዝፀንሐቃልሲ። ብዓወት ፓትርያርክ-እንጦንዮስ ከም-ዝተዛዘመ፥ኣብዚ ዝሓለፈ ሰሙናት ዓለም ብዓለሙ ርእዩዎ’ዩ። ሕጂእቶም ሰብ-ፖለቲካ ብምኽሪ በዓል ኣባ-ሉቃስ ተረሳሲኖም፥መሊሶም ኣብቲ ዝተሸነፉሉ መድረኽ ክድይቡ ንውርደትእምበር ንኽብሪ ክኾነሎም ዝኽእል ኣይኮነን። ብጉራንፈኸራን ክኸውን ዝኽእል ነይሩ እንተ-ዝኸውን ድማ፥ ካብቲኣብ ደብዳቤ ዮፍታሔ ተፈኪሩ ዘሎ ፈኸራ ዝበዝሕ ካልእፈኸራ ክመጽእ ኣይክእልን’ዩ። ነቲ ምፍርራሕንምጉብዕባዕን’ቲ ግና ዋጋ ዝህቦ ኣይተረኽበን። ከመይሲነዲሩ ዝተላዕለ ሕዝቢ፥ ንድሕሪት ተመለስ ኢልካ ክትመልሶኣይከኣልን እዩ። ቤተ-ክርስቲያን ተዋሕዶ ድማ እቲ ንዕሥራን-ሓሙሽተን ዓመት መመላእታ፥ ኣብ ልዕሊኣ ዝተፈጸመግህሰት መሪሩዋስ ይኣክል’ያ ትብል ዘላ-!!!
ብዝተረፈ እቲ ብልቦና ዝፍለጥ ካህን፥ ቀሲስ ገብረ-መድኅንገብረ-ጊዮርጊስ። እቲ ብወገን ቤተ-ክርስቲያን ተዋሕዶዝነበረ ኣቕዋም፥ ግልጽ ኣቢሉ ተዛሪቡ ነይሩ’ዩ። “... ቤተ-ክርስቲያን ተዋሕዶ ብግዜ ደርጊ መጋበሪ ፖለቲካ ኮይናጸኒሓ’ያ። እዚ ሕማቕ ተሞክሮ’ዚ ግና ሕጂ ክትደግሞኣይትደልን’ያ...” ብምባል፥ እቶም ርእሰ-ብሔር ተረኺቦምኣብ ዝነበሩሉ ጉባኤ’ዩ ተቢዑ ዝተዛረበ። ግደፉ ኣይትጸዓኑናከምታ ዓቕምና ኮንና ክንነብር እዩ ዝበለ። እዚ ከኣ ሕጋዊዝኾነ ቅቡል ዘረባ’ዩ ነይሩ። እዚ ዘረባ’ዚ ከም ገበን ተቘጺሩግና፥ እንሆ እቲ ብዙሕ ትጽቢት ዝተገብረሉ ረዚን ካህን፥ ኣብትሕቲ መቝሕ ካብ ዝኣቱ ልዕሊ ዓሠርተ-ዓመት ኮይኑዎ ኣሎ።
እምበኣር እዚ ኣፈራሪህካን ድሂልካን ክግበር ዝጸንሐኣሠራርሓ። ምስ ገዛእ ሕዝብኻ ዘባእስን፥ ካብ ማኅበረ-ሰብዓለም ዝንጽልን ኮይኑ ደኣዩ ዝተረኽበ እምበር። ብዓይኒፖለቲካ እንተ-ተራእየ’ውን፥ ብጀካ ክሳራ መኽሰብ ተረኺቡዎዝበሃል ኣይኮነን። ሕጂ ድማ እቶም ገዳማውያን ኣቦታት ኮኑዝብዝሑ ጳጳሳት፥ ፓትርያርክና ኣቡነ-እንጦንዮስ ኣብ ዝብልኣቕዋም ጸኒዖም ደው ኢሎም ከም-ዘለዉ’ዩ ዝስማዕ ዘሎ።እቶም ነቲ ዝመሓሉሉ መዓርግ ጠሊሞም፥ ኣብቲ ካልእመስመር ኣለዉ ዝበሃሉ ዘለዉ ኣባ-ሉቃስን ኣባ-ባስልዮስንግና፥ ነታ ንመዓርገ-ጵጵስና ዘብቅዓቶም ቤተ-ክርስቲያንዘይኮኑ፥ ነቲ ፖለቲካ’ውን ክኾኑዎ ይኽእሉ’ዮም ኣይንብልንኢና። ግዳስ ንሳቶም ካድረታት ክንከውን ኢና እንተበሉናታቶም ምርጫ እዩ። ንቤተ-ክርስቲያን ተዋሕዶ ወኪሎምዝኾነ ነገር ክብሉ ግና፥ ዝተዋህቦም ውክልና ከም-ዘየልቦክፍለጥ ይግባእ።
ኣብ መወዳእታ ክንብሎ እንደሊ። “ከም ዓሚ ይመስለክን’ሞውሕጅ ይወስደክን” ከም ዝበሃል። እቲ ደምበ-ተዋሕዶናሕጂ፥ ኣብቲ ቅድሚ ዕሥራን-ሓሙሽተን ዓመት ዝነበሮ ደራጃኣይኮነን ዝርከብ ዘሎ። ብብዙሕ ዝተለወጠ ምሁራን ዘለዉዎደምበ’ዩ። ኣፈራሪህካ ኮነ ኣተዓሻሺኻ ገለ ክግበር ይከኣል’ዩዝበሃል’ውን ኣይኮነን። እቲ ሕጂ ዘሎ ዉሉደ-ክህነት ቤቱከመሓድር ጸገም ስለ-ዘይብሉ፥ ዝኾነ ኢድ ምትእትታውክግበር ዝፈቅድ ኣይኮነን። ከምቲ ኣብቲ ቅዱስ-ጽሑፍ “ናይቄሣር ንቄሣር፥ ናይ እግዚኣብሔር ድማ ንእግዚኣብሔር”ተባሂሉ ዘሎ። ሕጂ’ውን እቲ ደምበ ተዋሕዶና፥ ዝኾነ ናይፖለቲካ ኢድ ምትእትታው ክግበር ኣይፈቅድን እየ እዩ ዝብልዘሎ። ከምኡ ክብል ድማ መሰሉ’ዩ።
ከመይሲ እዚ ክብል ከሎ ብስምዒት ተላዒሉ ዝብሎ ዘሎኣይኮነን። እንታይ ደኣ ኣብ መሠረት ሕጊ ረጊጹ’ዩ። ከመይሲኣብቲ መንግሥታዊ-ኣዋጅ ቁጽሪ 73/1995 ኣንቀጽ-2 (1)ተመልኪቱ ከምዘሎ “- ኣብ ኤርትራ መንግሥቲ ከምፖለቲካዊ-ሥርዓት፥ ሃይማኖታትን ሃይማኖታውያን ትካላትንከኣ፥ ከም መንፈሳዊ-ትካላት ነንበይኖም ስለ-ዝኾኑ፥መንግሥቲ ኣብ ሃይማኖታዊ-ጉዳያት፥ ሃይማኖታትንሃይማኖታዊ-ትካላትን ድማ፥ ኣብ ፖለቲካዊ ጉዳያትኣይኣትዉን-“ ብምባል እቲ ሕጊ ኣቐሚጡዎ ስለዘሎ። ቤተ-ክርስቲያን ተዋሕዶ እዚ ብሕጊ ዝተሓንጸጸ ደረት’ዚ ክኸብርኣለዎ’ያ ትብል ዘላ። ነቲ ሕጊ ብምትሕልላፍ ኣብ ልዕሊኣክግበር ዝድለ ፖለቲካዊ ጸቕጢ፥ እምቢ-!! ኣይቅበልንእንተበለትሲ ዝገበረቶ በደል እንታይ’ዩ-?
ካህን ተክለ-ማርያም ምርካ-ጽዮን
ሃገረ - ስብከት ኤውሮጳ


c: text/html

text:
ምውህሃድ (ኢንተግረሽን)
መትከላትን ዕላማታትን ፖሊሲ ስዊዘርላንድ ኣብ ጉዳይ ምውህሃድ ወይ ኢንተግረሽን ዝምልከት ኣብ ናይ ፈደራል ሕጊ ንወጻእተኛታት (LEtr) ሰፊሮም ኣለዉ። ዜጋታት ኤውሮጳ ዘይኮኑ፡ ፍቓድ ምጥርናፍ ስድራ ቤት ኪወሃቡ፡ ፍቓድ መጽንሒ ወይ መንበሪ ንኺወሃቦም ወይ ንኺናዋሓሎም እንተ ኾይኑ ክሳብ ክንደይ ዝኣክል ምውህሃድ ጌሮም ዚብል ጉዳይ ኣብ ግምት ይኣቱ እዩ።
እቲ ሕጊ፡ ንምውህሃድ ከም ሓደ ናይ እንካን ሃባን መስርሕ ከምዝኾነ ጌሩ ይገልጾ። እዚ ሕጊ፡ ዕላማታት ምውህሃድ ኣብ ምስላጥ ዕማማት መንግስቲ ግደ ከምዘለዎ ንመንግስቲ ስዊዘርላንድ የረድእ።
ኮንፈደረሽን፡ ካንቶናትን ኮምዩናትን፡ ስደተኛታት ብማዕረ ዕድል ኣብ ህዝባዊ ህይወት ንኽሳተፉ ምሹእ ዝኾነ ሃዋህው ክፈጥራ ይግበኣን። እዚኣተን፡ ስደተኛታት ንናይ ሃገር ቋንቋ ንኺመሃሩን ሞያዊ ምዕባለ ንኸርእዩ ከተባብዐኦም ግዱዳት እየን። ኣብ ጉዳይ ጥዕና ዝምልከት ከኣ ናይ ምክልኻል ስጉምታት ንኽወስዳ እውን ይሕተታ እየን።
ብተወሳኺ፡ ኣብ ምስልሳል ጉዳይ ምውህሃድ ንፍሉይ ድሌታት ደቂ ኣንስትዮ፡ ቆልዑን መንእሰያትን ኣብ ግምት ዘእተወ ኪኸውን ይግበኦ።
እቲ ሕጊ፡ ብኣምሳያኡ ስደተኛታት ምስ ሕብረተሰብ ስዊዘርላንድ ንምውህሃድ ብንጥፈት ኪሳተፉ ይምሕጸን። ኣበርክተኦም ከኣ በዚ ዝስዕብ ይግለጽ፡
- ክብረት ንሕጋዊ ትእዛዛትን ክብርታት ቅዋም ስዊዘርላንድን ምርኣይ፡
- ኣብ ከባቢ መንበሪ ዚዝረብ ሃገራዊ ቋንቋ ምልምማድ፡
- ኣናብራ ህይወት ስዊዘርላንድ ምፍላጥ፡
- ድሌት ኣብ ቍጠባዊ ህይወት ንምስታፍን ትምህርቲ ንምርካብን ምርኣይ።
ኣስተውዕሉ
ምሃብ ወይ ምንዋሕ ናይ ሓጺር እዋን መንበሪ ፍቓድ (B ን L) ምስ ግዴታዊ ምክትታል ናይ ቋንቋ ወይ ከኣ ናይ ምውህሃድ ኮርስ ኪተኣሳሰር ይኽእል እዩ። ኣብ ሕቶ ምጥርናፍ ስድራ ቤታት ተመሳሳሊ ቅድመ ኩነት ኪሕተት ይኽእል እዩ። እዚ ግዴታ እዚ ኣብቲ ናይ ምውህሃድ ስምምዕ ዝኣተወ ኪኸውን ይኽእል። ብዙሓት ካብ ናይ ስዊዘርላንድ ካንቶናት ነዚ ስምምዓት ይጥቀማሉ እየን። ደረጃ ምውህሃድ ኣብ መሃብ መንበሪ ፍቓድ C ወሳኒ ኪኸውን ይኽእል እዩ።
ማእከላት ምውህሃድ
ብደረጃ ካንቶናትን ኣብ ዓበይቲ ከተማታትን ንሓደስቲ ዝመጹ ስደተኛታት ንምቕባልን ሓበሬታታት ንምሃብን ዚቖማ ናይ ምውህሃድ ማእከላት ኣለዋ። ኣብ ጉዳይ ምውህሃድ ብዝምልከት፡እዚኣተን ኣብ መንጎ ኮምዩናት፡ ውድባትን ብሞያዊ መገዲ ዝሳተፉ ሰባትን፡ ናይ ግሊ ወይ ከኣ ገበርቲ ሰናይን ከም ኣወሃሃድቲ ቤት ጽሕፈት ኮይነን ከገልግላ ይኽእላ እየን።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ሓድሽ ተረኽቦ ንክቡር ፈላስፋ
- Details
- Created: Sunday, 02 July 2017 03:24
- Last Updated: Sunday, 02 July 2017 03:24
ብምቕጻል ነቲ ግርማይ ወዲ ፊሊፖ ዘቕርቦ ዝቐነየ ኣጉል ክስታትን ዘይልዙብ ዘለፋታትን መበገሲ ብምውሳድ፡ ብ26 ሰነ 2017 ናይ ኣቶ ግርማይ ኪዳነ ወዲ ፊሊፖ ሕቶ ብውድባት ክምለስ ዝግብኦ ማእከላይ ሕቶ’ዩ ብዝብል ኣርእስቲ ብሓው ጎይትኦም ክፍሎም ዝተደረሰ ጽሑፍ ኣብ ዝተፈላለየ መርበብ ሓበሬታ ተዝርጊሑ ንንባብ በቒዑ ምህላዉ ይፍለጥ። ሓው ጎይትኦም ክፍሎም ኤርትራዊ ሃገራዊ ዋዕላ 2010 ንምድላውን ንምዕዋትን ሓደ ካብቶም ኣባላት ኣሰናዳኢት ሽማግለ ዝተሓርዩ ባእታታት ምንባሩ ይዝኸር። ኣብቲ ብሓው ጎይትኦም ክፍሎም ዝተደርሰ ጽሑፍ ካብቲ ንግርማይ ወዲ ፊሊፖ ከም ሓደ ዓቢ ጽሓፋይን ስነ ጥበበኛን ዝውርቕ ትሕዝቶ ኣትሒዙ፡ ብዙሕ ንፈላለየሉ ነጥብታት’ኳ እንተሎ ኣብ ገሊኡ ግን ንሰማምዓሉ ከም ዘሎ ክሕብር ይፈቱ። ኣብቶም ፍልልይ ዘለዎም ነጥብታት ክሳብ ብልዙብ መንገዲ ዝቐረበ ከም ባህርያዊ ብምውሳድ ካብ ምኽባር ወጻኢ ብኡ ዝፍጠር ቂምን ቅርሕንትን ኣይህሉን’ዩ።


text:
ቋንቋታትና ኻብ “ግምቢ ባቤል” ድዩ መጺኡ፧
“እግዚኣብሄር ድማ ካብኡ ናብ ልዕሊ ገጽ ኵላ ምድሪ ፋሕ ኣበሎም፡ ምስራሕ እታ ኸተማ ኸኣ ገደፉ። እግዚኣብሄር ኣብኣ ቛንቋ ዅላ ምድሪ ፋሕፋሕ ስለ ዘበለ፡ ስም እታ ኸተማ ባቤል ተባህለ።” —ዘፍጥረት 11:8, 9።
እዚ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተመዝገበ ጸብጻብሲ ብሓቂዶ ተፈጺሙ እዩ፧ ከምቲ ኣቐዲሙ እተገልጸ፡ ሰባት ብሓንሳእ ድዮም እተፈለለየ ቛንቋታት ኪዛረቡ ጀሚሮም፧ ገሊኦም ሰባት ነቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ቋንቋ ወዲ ሰብ ብኸመይ ከም ዝጀመረን ከም እተዘርግሐን ዚገልጽ ጸብጻብ የላግጹሉ እዮም። ሓደ ደራሲ፡ “ግምቢ ባቤል ሓደ ኻብቲ ትርጕም ኣልቦ ጽውጽዋያት እዩ” በለ። ሓደ መምህር ኣይሁድ እኳ ኸይተረፈ፡ ነዚ ታሪኽ እዚ፡ “መበቈል ኣህዛብ ንምግላጽ ተባሂሉ ብግርህነት እተገብረ ፈተነ” ኸም ዝዀነ ገይሩ ገለጾ።
ሰባት ንታሪኽ ባቤል ዘይቅበልዎ ስለምንታይ እዮም፧ ብሓጺሩ፡ ምስቲ ንመበቈል ቋንቋ ብዚምልከት ዚውሃብ ገሊኡ ኽልሰ ሓሳባት ስለ ዚጋጮ እዩ። ንኣብነት፡ ገሊኦም ምሁራት፡ ጕጅለታት ቋንቋ ብሃንደበት ዝመጸ ዘይኰነስ፡ ካብ ሓደ “ቛንቋ ኣደ” በብቕሩብ እናፈለቐ ኸም ዝመጸ እዮም ዚገልጹ። ገሊኣቶም ከኣ እተፈላለየ ቛንቋታት፡ ካብ ሓደ ዕዝምዝም ዚብል ዘይርዳእ ድምጺ ናብ ሓደ እተኣሳሰረ ቛንቋ እናተመሓየሸ በብርእሱ ኸም ዝማዕበለ ይገልጹ። ሓያሎ ሰባት በዝን ንሓድሕዱ ብዚጋጮ ኻልእ ክልሰ ሓሳባትን ተደሪኾም ምስ ፕሮፌሰር ዳብሊው. ተኩምሰህ ተሰማሚዖም እዮም። ፊች፡ ኣብታ ዘ ኢቮሉሽን ኦቭ ላንጔጅስ (ፍልቀት ቋንቋታት) ዘርእስታ መጽሓፉ፡ “ዜእምን መልሲ ዛጊት ኣይረኸብናን” በለ።
ተመራመርቲ ስነ ጥንቲ ብዛዕባ መበቈልን ምዕባለን ቋንቋ ወዲ ሰብ እንታይ እዮም ረኺቦም፧ ርኽበታቶም ምስቲ ግምታዊ ኽልሰ ሓሳባት ዚሰማማዕ ድዩ፧ ወይስ ንታሪኽ ባቤል እዩ ዚድግፍ፧ ብቐዳምነት ኣብ ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ ኣዕሚቝና ንመርምር።
ኣበይን መዓስን እዩ ተፈጺሙ፧
መጽሓፍ ቅዱስ፡ ቋንቋ እተሓዋወሰሉን ሰባት ፋሕ ዝበሉሉን ቦታ “ኣብ ምድሪ ሲንኣር” ምዃኑ እዩ ዚገልጽ፣ እዚ ጸኒሑ ባቢሎን እተባህለ ቦታ እዩ። (ዘፍጥረት 11:2) መዓስከ እዩ ተፈጺሙ። መጽሓፍ ቅዱስ ብዘመን እቲ ኻብ ኣብርሃም ኣስታት 250 ዓመት ኣቐዲሙ እተወልደ ፌሌግ፡ ‘ምድሪ ኸም እተኸፋፈለት’ ይገልጽ። ስለዚ፡ እቲ ኣብ ባቤል እተፈጸመ ፍጻመታት፡ ብ4,200 ዓመት ኣቢሉ እዩ ተፈጺሙ።—ዘፍጥረት 10:25፣ 11:18-26።
ገሊኦም ምሁራት፡ እዚ ሎሚ ዘሎ ቛንቋታት ካብቲ ኣስታት 100,000 ዓመት ኣቐዲሙ ይዝረበሉ ኸም ዝነበረ ገይሮም ዚሓስብዎ ቛንቋ ኣደ ዚብሃል መበቈላዊ ቛንቋ ኸም ዝመነጨ እዮም ዚግምቱ። * ገሊኣቶም ከኣ፡ ሎሚ ዘሎ ቛንቋታት ምስቲ እንተ ወሓደ ኣስታት 6,000 ዓመት ይገብር ዚዝረበሉ ዝነበረ እተፈላለየ መበቈላዊ ቛንቋታት ከም ዚተኣሳሰር ይገልጹ። ምሁራት ስነ ቋንቋ ብዛዕባ ምዕባለ ዝጠፍአ ቛንቋታት ከመይ ገይሮም እዮም ኪውስንዎ ዚኽእሉ፧ መጽሔት ኢኮኖሚስት፡ “እዚ ኣዝዩ ኣሸጋሪ እዩ። ምሁራት ስነ ህይወት ብዛዕባ ሕሉፍ ኪፈልጡሉ ዚኽእሉ ኣሰር ህይወት ኣለዎም፡ ምሁራት ስነ ቛንቋ ግና ኸምኡ ኪገብሩ ኣይክእሉን እዮም” ትብል። እታ መጽሔት ኣስዒባ፡ ቋንቋ ብፍልቀት ከም ዝመጸ ዚኣምን ሓደ ምሁር፡ ኣብቲ ዝሃቦ መደመደምታ ኺበጽሕ ዝኸኣለ ብግምታዊ ቐመር ምዃኑ ገለጸት።
ይኹን እምበር፡ “ኣሰር ህይወት ቋንቋታት” ኣሎ። እዚ እንታይ እዩ፧ ብዛዕባ መበቈል ቋንቋታትከ እንታይ እዩ ዚገልጽ፧ ዘ ኒው ኢንሳይክሎፔድያ ብሪታኒካ፡ “እቲ ሰብ ኪረኽቦ ዚኽእል እንኮ ኣሰር ህይወት ቋንቋ ዝዀነ ጥንታዊ ጸብጻባት ኣብ ጽሑፍ ዝሰፈረ ቛንቋ፡ ካብ ኣስታት 4,000 ወይ 5,000 ዓመት ኣይሓልፍን እዩ” በለ። ተመራመርቲ ስነ ጥንቲ ነዚ “ኣሰር ህይወት ቋንቋ” ወይ ከኣ “ጸብጻባት ኣብ ጽሑፍ ዝሰፈረ ቛንቋ” ኻበይ እዮም ረኺቦምዎ፧ ኣብ ታሕተዋይ ክፋል መሰጶታምያ—ኣብቲ ጥንታዊት ሲንኣር እትርከበሉ ዝነበረት ቦታ እዩ። * ስለዚ፡ እቲ ዚጭበጥ መርትዖ ምስቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ተመዝጊቡ ዘሎ ሓቂ ዚሰማማዕ እዩ።
እተፈላለየ ቛንቋታት፡ እተፈላለየ ኣተሓሳስባ
መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣምላኽ ኣብ ባቤል፡ “ማንም ንዘረባ ብጻዩ ምእንቲ ኸይሰምዕ” ኢሉ፡ ‘ዘረባኦም ከም ዝደባለቐ’ ይገልጽ። (ዘፍጥረት 11:7) በዚ ምኽንያት እዚ፡ እቶም ዓየይቲ፡ ‘ምስራሕ እታ ኸተማ ገደፉ’ “ናብ ልዕሊ ገጽ ኵላ ምድሪ” ድማ ተበተኑ። (ዘፍጥረት 11:8, 9) ስለዚ እምበኣር፡ መጽሓፍ ቅዱስ፡ መበቈል እዚ ሕጂ ዘሎ ቛንቋታት፡ ሓደ “ቛንቋ ኣደ” ከም ዝዀነ ኣይገልጽን እዩ። ኣብ ክንዳኡስ፡ ምሉእ ብምሉእ ዝማዕበለ እተፈላለየ ሓደስቲ ቛንቋታት ሃንደበት ከም እተራእየ፡ ነፍሲ ወከፍ ቋንቋ ንእተፈላለየ ስምዒትን ሓሳባትን ሰባት ኪገልጽ ከም ዚኽእል፡ ነፍሲ ወከፉ ድማ ካብ ካልእ ፈጺሙ እተፈልየ ምዃኑ እዩ ዚገልጽ።
ብዛዕባ እቲ ሕጂ ኣብ ዓለም ዘሎ ቛንቋታትከ እንታይ ክንብል ንኽእል፧ ተመሳሰልቲ ድዮም ወይስ መሰረታዊ ፍልልይ ኣለዎም፧ ሊቅ ሊራ ቦሮርዲጽኪ፡ “ምሁራት ቋንቋ ነቲ ኣብ ዓለም ዘሎ ቛንቋታት (7,000 ኣቢሉ ዚኸውን፡ ሒደት ክፋሉ ጥራይ እዩ ተመርሚሩ) ኣዕሚቖም ምስ መርመርዎ፡ እዚ ዘይብሃልን ዘይተጸበይዎን ፍልልያት ርእዮምሉ እዮም” በለት። እወ፡ ከም ካንታኒዝን ሃካን ዝኣመሰለ ኣብ ደቡባዊ ቻይና ዚዝረብ ክልተ ቛንቋታት ንሓድሕዱ ኺመሳሰል ዚኽእል እኳ እንተ ዀነ፡ ካብቲ ኣብ ስጳኛ ዚዝረብ ዌስት ካታላን ወይ ቫለንሽያ ዚብሃል ካልእ ቋንቋታት ግና ፈጺሙ እተፈልየ እዩ።
ቋንቋ ነቲ ሰባት ብዛዕባ እታ ኣብ ከባቢኦም ዘላ ዓለም፡ ማለት ብዛዕባ ሕብርን ዓይነትን ቦታን መምርሕን ዚሓስቡሉ መገዲ ይውስኖ እዩ። ንኣብነት፡ ሓደ ሰብ ብሓደ ቛንቋ፡ “ኣብ የማነይቲ ኢድካ ትዃን ኣሎ” ኪብል ከሎ፡ ብኻልእ ቋንቋ ግና፡ “ኣብ ደቡባዊት ምዕራብ ኢድካ ትዃን ኣሎ” እዩ ዚብል። ከምዚ ዝኣመሰለ ፍልልያት ኣዝዩ ኼደናግር ዚኽእል እዩ። እቶም ኣብ ባቤል ዝነበሩ ሃነጽቲ እቲ ግምቢ፡ ነቲ ዝጀመርዎ ህንጻ ኺውድእዎ ዘይምኽኣሎም እምበኣር ኣየገርምን እዩ።
ዘይርዳእ ዕዝምዝም ድዩ ወይስ እተኣሳሰረ ቋንቋ፧
እቲ ናይ መጀመርታ ቛንቋ ወዲ ሰብ ከመይ ይመስል ነበረ፧ መጽሓፍ ቅዱስ፡ እቲ ናይ መጀመርታ ሰብ ዝዀነ ኣዳም፡ ንዅሎም እንስሳታትን ኣዕዋፍን ስም ኬውጽኣሎም ከሎ፡ ሓደስቲ ቓላት ኪምህዝ ከም ዝኸኣለ ይገልጽ። (ዘፍጥረት 2:20) ብዘይካዚ፡ ኣዳም ብዛዕባ ሰበይቱ ዝነበሮ ስምዒት ብግጥሚ ገሊጹ እዩ፡ ሰበይቱ እውን ኣምላኽ እንታይ ኢሉ ኸም ዝኣዘዞምን ዘይምእዛዞም እንታይ ኬስዕብ ከም ዚኽእልን ኣነጺራ ገሊጻ እያ። (ዘፍጥረት 2:23፣ 3:1-3) ስለዚ፡ ሰባት በቲ ናይ መጀመርታ ቛንቋ፡ ንሓድሕዶም ምሉእ ብምሉእ ኪረዳድኡን ሓሳባቶም ከም ድሌቶም ገይሮም ኪገልጹን ይኽእሉ ነይሮም እዮም።
ኣብ ባቤል ቋንቋታት ምስ ተደባለቐ፡ ሰባት ተረዳዲኦም ኪዓይዩ ኣይከኣሉን። ይኹን እምበር፡ እቲ ሓድሽ ቋንቋታቶም፡ ከምቲ ናይ መጀመርታ ቛንቋ እተኣሳሰረ እዩ ነይሩ። ኣብ ውሽጢ ሒደት ዘመናት ድማ፡ ሰባት ዓበይትን ንጡፋትን ከተማታት ኪሃንጹ፡ ሓያላት ሰራዊት ኪውድቡ፡ ኣብ ኣህጕራዊ ንግዲ ኺጽመዱ ኽኢሎም እዮም። (ዘፍጥረት 13:12፣ 14:1-11፣ 37:25) እሞኸ፡ ብዙሕ ቃላትን ሰዋስውን ከይተጠቕሙስ ከምዚ ዝኣመሰለ ምዕባለ ኺገብሩ ምኸኣሉዶ፧ ብመሰረት መጽሓፍ ቅዱስ፡ እቲ ናይ ፈለማ ቛንቋ ወዲ ሰብ ኰነ እቲ ኣብ ባቤል ዝጀመረ ቛንቋታት፡ ዘይርዳእ ዕዝምዝም ዚብል ድምጺ ዘይኰነስ፡ እተኣሳሰረ ቛንቋታት እዩ ነይሩ።
ኣብዚ ቐረባ እዋን እተገብረ መጽናዕቲ ነዚ ሓሳብ እዚ ዚድግፍ እዩ። ዘ ካምብሪጅ ኢንሳይክሎፔድያ ኦቭ ላንጔጅ፡ “ነፍሲ ወከፍ እተመርመረ ባህሊ፡ ክሳዕ ክንደይ ‘ጥንታዊ’ ይኹን ብዘየገድስ፡ በቲ ዘለዎ ምትእስሳር ምስተን ‘ስልጡናት’ ዚብሃላ ሃገራት ዚጥቀማሉ ቛንቋታት ኪመሳሰል ዚኽእልን ምሉእ ብምሉእ ዝማዕበለን ቋንቋ ኣለዎ” ብምባል ይገልጽ። ብተመሳሳሊ፡ ስቲቨን ፒንከር እተባህለ ፕሮፌሰር ኮሌጅ ሃርቫርድ፡ ኣብታ ዘ ላንጔጅ ኢንስቲንክት (ባህረት ቋንቋ) እትብሃል መጽሓፉ፡ “መዋእል እምኒ ዚብሃል ቋንቋ የለን” በለ።
ቋንቋ ኣብ መጻኢ እንታይ ኪኸውን እዩ፧
እዚ ብዛዕባ መዋእልን ቦታን “ኣሰር ህይወት” ቋንቋ፡ ኣብ መንጎ ጕጅለታት ቋንቋ ብዛዕባ ዘሎ መሰረታዊ ፍልልያት፡ ከምኡውን ብዛዕባ ምትእስሳር ጥንታዊ ቛንቋታት እተዋህበ ሓሳባት፡ ኣብ እንታይ ርትዓዊ መደምደምታ ኸም እንበጽሕ እዩ ዚገብረና፧ ሓያሎ ሰባት እቲ መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ እቲ ኣብ ባቤል እተፈጸመ ነገር ዚህቦ ጸብጻብ፡ ምሉእ ብምሉእ ኪእመን ዚኽእል ምዃኑ እዮም ዚድምድሙ።
መጽሓፍ ቅዱስ፡ የሆዋ ኣምላኽ ኣብ ባቤል ቋንቋ ሰባት ዝደባለቐሉ ምኽንያት እንታይ ምዃኑ ይነግረና እዩ። እዚ ኸኣ፡ እቶም ሰባት ካብኡ ስለ ዝዓለዉ እዩ። (ዘፍጥረት 11:4-7) ይኹን እምበር፡ “ኵላቶም ንስም እግዚኣብሄር ኪጽውዑን ሐቢሮም ከኣ ኬገልግልዎንሲ፡ ሽዑ ንህዝብታት ጽሩይ ከናፍር ክመልሰሎም እየ” ዚብል መብጽዓ እውን ኣትዩ እዩ። (ጸፎንያስ 3:9) እዚ “ጽሩይ ከናፍር” ወይ ጽሩይ ቋንቋ ነቲ ኣብ ቃል ኣምላኽ ዚርከብ ሓቂ የመልክት። ሎሚ፡ እዚ ቛንቋ እዚ፡ ኣብ መላእ ዓለም ንዚርከቡ ሰባት ብሓደ ኸም ዚሓብሩ ገይርዎም ኣሎ። ስለዚ፡ ኣምላኽ ኣብ መጻኢ ንደቂ ሰብ፡ ሓደ ቛንቋ ጥራይ ብምሃብ ኬሕብሮም፡ ነቲ ኣብ ባቤል ዝጀመረ ምድብላቕ ድማ ኬወግዶ እንተ ተጸበና እምበኣር፡ ርትዓዊ እዩ።
^ ሕ.ጽ. 8 ብዛዕባ ቛንቋታት ዚገልጽ ክልሰ ሓሳባት፡ መብዛሕትኡ ግዜ፡ ኣብቲ ደቂ ሰብ ካብ ህበይ መሰል ፍጥረታት ከም ዝፈለቐ ዚገልጽ ሓሳባት እተመርኰሰ እዩ። ብዛዕባ እዚ ዚገልጽ ሓሳባት፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት፡ ዘ ኦርጅን ኦቭ ላይፍ—ፋይቭ ኰስችንስ ዎርዝ ኣስኪንግ ዘርእስታ ብሮሹር፡ ኣብ ገጽ 27-29 ርአ።
^ ሕ.ጽ. 9 ተመራመርቲ ስነ ጥንቲ፡ ፒራሚድ ዝቕርጹ ደረጃ ዘለዎ ግምብታት ቤተ መቕደስ ኣብ ማእከል ሲንኣር ረኺቦም እዮም። መጽሓፍ ቅዱስ፡ እቶም ኣብ ባቤል ዝነበሩ ሃነጽቲ እቲ ግምቢ፡ ጡብ ኣብ ክንዲ እምኒ፡ ጸብሪ ድማ ኣብ ክንዲ ኖራ ኸም እተጠቕሙ ይገልጽ። (ዘፍጥረት 11:3, 4) ዘ ኒው ኢንሳይክሎፔድያ ብሪታኒካ፡ ‘ኣብ መሰጶታምያ፡ እምኒ፡ ብርቂ ኸም ዝነበረ ወይ እውን ፈጺሙ ኸም ዘይነበረ፡ ጸብሪ ግና ብብዝሒ ይርከብ ከም ዝነበረ’ ይገልጽ።


text:
ሚኒስተር ትምህርቲ ስርዓት ህግደፍ ሰመረ ርእሶም፡ ነቶም ንብረት ቤትምህርቲ እንዳ ማርያም ምርካብ ብምእባዮም ተኣሲሮም ዘለዉ ካህናት ከእምኑዎም ኣብ ቤትጽሕፈቱ ዘዘራረቦም ሰለስተ ጳጳሳት ንጠለቡ ስለዝነጸጉዎ ፈተንኡ ፈሺሉ።
ሚኒስተር ትምህርቲ ስርዓት ህግደፍ ሰመረ ርእሶም፡ ትማሊ 22 ታሕሳስ ነቶም ንብረት ቤትምህርቲ እንዳ ማርያም ምርካብ ብምእባዮም ተኣሲሮም ዘለዉ ካህናት፡ ነቲ ንብረት ነቲ ስርዓት ከረክቡዎ ከእምኑዎም ኣብ ቤትጽሕፈቱ ታህዲድን ምፍርራሕን ሓዊሱ ዘዘራረቦም ሰለስተ ጳጳሳት ንጠለቡ ብሓደ
ሚኒስተር ትምህርቲ ስርዓት ህግደፍ ሰመረ ርእሶም፡ ትማሊ 22 ታሕሳስ ነቶም ንብረት ቤትምህርቲ እንዳ ማርያም ምርካብ ብምእባዮም ተኣሲሮም ዘለዉ ካህናት፡ ነቲ ንብረት ነቲ ስርዓት ከረክቡዎ ከእምኑዎም ኣብ ቤትጽሕፈቱ ታህዲድን ምፍርራሕን ሓዊሱ ዘዘራረቦም ሰለስተ ጳጳሳት ንጠለቡ ብሓደ ድምጺ ስለዝነጸጉዎ ፈተንኡ ፈሺሉ ከምዘሎ ካብ ኣስመራ ዝበጽሓና ሓበሬታ ኣረዲኡ።
ኣብ ዝሓለፈ ዜና ከምዝጠቐስናዮ ሓሙሽተ ካህናት ርእሰ-ኣድባራት ደብረ-ጽዮን ቅድስት-ማርያም ንብረት ቤተ-ክርስቲያን ዝኾነ ናይ ቀዳማይን ካልኣይን ደረጃ ቤት-ትምህርቲ፣ ንኸረክቡ በቲ መንግስቲ ዝቐረበሎም ሕቶ፣ ንብረት ቤተ-ክርስቲያን ኣይነረክብን ስለ-ዝበሉ ኣብ ቤትማእሰርቲ ናይቲ ጨካን ስርዓት ተመቚሖም ኣለዉ። እቲ ግዝኣተ ሕጊ ዘይብሉ ፋሉል ስርዓት፣ ኣብ ቤት-ማእሰርቲ ካብ ዝዳጉኖም ክልተ-ቕነ ኣቢሉ `ኳ ገይሩ እንተሎ፡ እቶም ካህናት ዝደለኹም ደኣ ግበሩ እምበር ንሕና ኣይነረክብን ኢና ኣብ ዝብል መትከል ስለ-ዝጸንዑ፡ እቲ ነገር ተገታቲሩ ደው ኢሉ ይርከብ ኣሎ። ነዚ ጉዳይ `ዚ ብጸቕጥን ምፍርራሕን ንምፍጻሙ ድማ እዩ ሚኒስተር ትምህርቲ ሰመረ ርእሶም ነዞም ሰለስተ ጳጳሳት ጸዊዑ ከዘራርቦም ውዒሉ።
ይኹን`ምበር እቶም ጳጳሳት ብፍጹም ንትእዛዙ ክገብሩዎ ከም-ዘይደልዩ’ዮም ብግልጺ ነጊሮሞ። ከምቲ ኢሎሞ ዝበሃል ዘሎ “-እዚ ቤት-ትምህርቲ’ዚ ንብረት ቤተ-ክርስቲያን ኮይኑ፣ ካብ ዘመን-እንግሊዝ ክሳብ ሎሚ ጸኒሑ’ዩ። ከምኡ ኢሉ ክቕጽል ድማ’ዩ ድሌትና። ስለዚ እቶም ካህናት ክፍርሙ ንሕና’ውን ኣይንሰማማዕን ኢና። ንብረት ቤተ-ክርስቲያን ንብረት ቤተ-ክርስቲያን ኮይኑ ክቕጽል ኣለዎና-” ብምባል፣ ቁርጽ ዝበለ መልሲ ከም-ዝሃቡ’ዩ እቲ ዜና ዝሕብር።
እቲ ካብ ነዊሕ እዋን ኣትሒዙ፣ ብገዳም ደብረ-ቢዘን ተመሪሑ ዝንቀሳቐስ ዘሎ፣ ናይ ዘይምምብርካኽ ተሪር መርገጺ፡ ንብምሉኡ እቲ ውሉደ-ክህነት ይጸልዎ ከምዘሎ’ዩ ዝንገር ዘሎ። ድሕሪ ደጊም እቲ ኣብ ቤተ-ክርስቲያን ተዋሕዶ ክግበር ዝጸንሐ ጸወታ፡ ክቕጽል ከም-ዘይክእል፡ እቲ ብምፍርራሕ ክኽየድ ዝነበረ ዘመን ከም-ዘብቅዐ እቲ ስርዓትን መዳኸርቱን ክርድኡ ኣለዎም።
Subscribe ASSENNA YouTube to get Radio Assenna shows on time:


text:
እቲ ብዕለት 16 ሚያዝያ ዝተኻየደ መጥቓዕቲ ኣብ ልዕሊ 3ይቲ ሓይሊ እዚ ምዕራብ ዝተኻየደ ኮይኑ፤ ንብርክት ዝበለ ደቓይቕ ኣብ መንጎ እቶም ዕጡቓት ራሻይዳን ኣሃዱታት እዚ ምዕራብን ከቢድ ናይ ቶኽሲ ምልውዋጥ ከምዝተገበረ ተሓቢሩ። እቲ መጥቓዕቲ ኣብ ከባቢታት ናይ እቲ ብሓድሽ መዓስከር ዝፍለጥ መዓስከር ዝተገበረ ኮይኑ፤ ብሰንኪ እቲ ሃንደበታዊ መጥቓዕቲ 5 ኣባላት ምክትታል ዶብን ሓደ ናይ ተለንተ ማዕርግ ዘለዎ መራሕ ሓይሊን ተሰዊኦም።
ድሕሪ እቲ መጥቓዕቲ፤ ክልተ ኣባላት ዕጡቓት ራሻይዳ መጥቓዕቲ ፈጺሞም ክምለሱ ከለዉ ከምዝሞቱ ተፈሊጡ። እቶም ዝሞቱ ክልተ ራሻይዳ ካብተን ዝስዕበኦም ዝነበራ መካይን ኣባላት ምዕራብ እዚ ንምህዳም ብናህሪ ይጓዓዙሉ ኣብ ዝነበሩሉ እዋን ኢዩም ሞይቶም።
ኣሃዱታት እዚ ምዕራብ ነቶም መጥቓዕቲ ዘካየዱ ራሻይዳ ብምስዓብ ብከባቢ ግርማይካን ኣዲባራን ኣቢሎም ናብ ዶብ ሱዳን ክሰግሩ ኣብ ዝፈተኑሉ እዋን ናይ ሱዳን ወተሃደራት ቶኽሲ ከምዝኸፈቱሎም ተፈሊጡ። ድሕሪ እዚ ሓጺር ናይ ቶኽሲ ልውውጥ ኣሃዱታት እዚ ምዕራብ ብዝተዋህቦም መምርሒ መሰረት ካብ ዶብ ሱዳን ከምዝተመለሱ እቶም ምንጭታት ገሊጾም።
ብዕለት 11ን 12 ሚያዝያ 2017 ኣብ ከባቢ መከሰራት ዝተባህለ ቦታ 7 ዝኾኑ ራሻይዳ ብምክታታል ዶብ ተጨውዮም ድሕሪ ምውሳዶም ኣብ ኣደርሰት ተኣሲሮም ከም ዘለው ይፍለጥ። እቲ ብዕጡቓት ራሻይዳ ዝተወሰደ መጥቓዕቲ ሕነ ናይዚ ዝተገለጸ ጭውያ ተባሂሉ ከምዝግመት ዝሓበሩ ምንጭታት፤ ከም ግብረ መልሲ ናይቲ ማእሰርቲ ኣብ ዝተኻየደ ውግእ 6 ኣባላት ምክትታል ዶባት ኣብቲ መጥቓዕቲ ብራሻይዳ ህይወቶም ከምዝሰኣኑ ሓቢሮም።
ድሕሪ ምቕያር ወረቐት ናቕፋን መንግስቲ ኤርትራ ነቲ ራሻይዳ ብስግጋር ደቂ ሰብ ዝኣከብዎ 5 ቢልዮን ናቕፋ በቲ ሓድሽ ወረቐት ምቕያር ከምዝኣበዮም ዝጠቐሱ ምንጭታት መድረኽ ድሕሪ እዚ ዝምድና ራሻይዳን መንግስቲ ኤርትራን እንዳሓርፈፈ ክመጽእ ምጽንሑ ገሊጾም። ብፍላይ መንግስቲ ኤርትራ ካብ ሕብረት እውሮጳ ሓገዝ ድሕሪ ምርካቡ እቲ ምስ ራሻይዳ ብምትሕብባር ዘካይዶ ዝነበረ ሰባት ናይ ምሻጥ ንግዲ ሜልኡ ስለዝቐየረ፤ እቶም ብሓባር ኣብ ንግዲ ደቂ ሰብ ምስ መንግስቲ ኤርትራ ዝሰርሑ ዝነበሩ ራሻይዳ ምስቲ መንግስቲ ኣብ ቀጻሊ ግጭት ከምዝርከቡ ተገሊጹ።ኣብ ምብራቕ ሱዳን ዝርከቡ ራሻይዳ መንግስቲ ኤርትራ፤ ሓንሳብ ኣንጻር መንግስቲ ሱዳን ሓንሳብ ኣንጻር ምምሕዳር ከሰላ ብቐንዱ ድማ ኣብ ምሻጥ ሰባትን ንግዲ ናውቲ ኣካላትን ብዝተወደበ መንገዲ ክጥቀመሎም ምጽንሑ መጽናዕታዊ ጽሑፋት ይሕበር። ኤውሮፓዊ ሕብረት እቲ ብካርቱም ኣረንጅመንት ኣብ ዝፍለጥ ፕሮጀክት ነቶም ባዕሉ ዝሸጦም ዝነበረ ግዳያት ስግረዶብ ደው ከብል ስለዝተሰማመዐ ኢዩ ምስ እቶም ናይ ንግዲ ሰባት መሻርኽቱ ዝኾኑ ራሻይዳ ርክባቱ ኣቋሪጹ።
መንግስቲ ኤርትራ ነቲ ብስግረዶብ ዝረኽቦ ዝነበረ ዶላር ኣብዚ እዋን እዚ ብመሸጣ ቪዛ ይእክቦ ምህላዉ ተፈሊጡ። ክፍሊ ኢሚግረሽን ንሓደ ቪዛ 20,000 ዶላር ብምሻጥ ብኤርፖርት ሰባት የውጽእ ምህላዉ ይፍለጥ። ብዙሓት ወገናት እዚ መሸጣ ቪዛ ብብልሽውና ዝግበር ዘሎ ናይ ውልቀሰባት ተግባር ዝመስሎም እኳ እንተኽነ እቲ ሓቂ ግን መንግስቲ ንዘለዎ ህርፋን ገንዘብ ንምርዋይ በቲ ሓደ ወገን በቲ ካልእ ወገን ድማ ነቶም ካብ ሃገር ክጠፍኡ ዝደልዮም መንእሰያት ንምሕጋዝ ዝገብሮ ዘሎ ኢዩ።


text:
ሃገራትን ህዝብታትን
ናብ ስጳኛ እተገብረ ምብጻሕ
ስጳኛ እተፈላለየ ኣቀማምጣ መሬትን ካብ ብዙሕ ቦታታት ዝመጸ ህዝብን ዘለዋ ሃገር እያ። ዝበዝሐ ኽፋል ስጳኛ ብግራውቲ ስርናይን ብኣታኽልቲ ወይንን ብኣእዋም ኣውልዕን እተሸፈነ እዩ። ብሸነኽ ደቡብ፡ 14 ኪ.ሜ. ንውሓት ዘለዎ ማያት ጥራይ እዩ ንስጳኛ ኻብ ኣህጉር ኣፍሪቃ ዚፈልያ።
ግሪኻውያንን ካርታጂናውያንን ፊንቄኣውያንን ዚርከብዎም ብዙሓት ህዝብታት ናብዛ ኣብ ጫፍ ደቡባዊ ምዕራብ ኤውሮጳ እትርከብ ሃገር ተሰዲዶም እዮም። ሮማውያን ኣብ ሳልሳይ ዘመን ቅ.ክ. ናብዚ ቦታ እዚ ምስ መጹ፡ ነዚ እተቘጻጸርዎ ሓድሽ ግዝኣት ሂስፓንያ ኢሎም ሰመይዎ። ድሕሪ ግዜ፡ እዛ ሃገር እዚኣ በቶም ባህላዊ ውርሻኦም ዝሓደጉ ቪዝጎትስን ሞርስን ዚብሃሉ ቐቢላታት መልአት።
ኣብዚ ቐረባ ግዜ፡ ኣብ ሓንቲ ዓመት ጥራይ ልዕሊ 68 ሚልዮን ሰባት ናብ ስጳኛ ምብጻሕ ገይሮም እዮም። ንብዙሓት ናብዚ ኺመጹ ኻብ ዚድርኾም ነገራት፡ እኹል ብርሃን ጸሓይ፡ ወርቃዊ ገማግም ባሕሪ፡ ከምኡ ድማ ስነ ጥበባውን ታሪኻውን ስነ ቕርጻውን ሃብቲ እታ ሃገር እዩ። ምግቢ ስጳኛ እውን ንብዙሓት በጻሕቲ ይስሕቦም እዩ። ገለ ኻብቲ ዝውቱር ምግብታት፡ ምግቢ ባሕሪ፡ እተቓመመ ስጋ ሓሰማ፡ ፍሉይ ጸብሕታት፡ ሰላጣ፡ ከምኡ ድማ ዝበሰለ ወይ ብዘይቲ ኣውልዕ እተቓመመ ኣሕምልቲ ኺጥቀስ ይከኣል እዩ። ስንክቶ እንቋቝሖ (ኦምለት) ስጳኛን ፓየላን ታፓስን ከኣ ኣብ ዓለም ፍሉጥ ዝዀነ ምግብታት እዩ።
ህዝቢ ስጳኛ፡ ፍሽሕዋትን ምቕሉላትን እዮም። መብዛሕትኦም ሰዓብቲ ካቶሊክ ምዃኖም ዚገልጹ እኳ እንተ ዀኑ፡ ኣብ ቅዳሴ ዚካፈሉ ግና ውሑዳት እዮም። ኣብዚ ቐረባ ዓመታት፡ ሰባት ካብ ኣፍሪቃን እስያን ደቡብ ኣመሪካን ናብ ስጳኛ ተሰዲዶም እዮም። ብዙሓት ካባታቶም፡ ብዛዕባ ሃይማኖታዊ እምነቶምን ልምዶምን ምዕላል ባህ እዩ ዚብሎም። ናይ የሆዋ መሰኻኽር ምሳታቶም ውጽኢታዊ ምይይጥ ብምግባር፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ እተፈላለየ ርእሰ ነገራት እንታይ ከም ዚምህር ምእንቲ ኺፈልጡ ኺሕግዝዎም ክኢሎም እዮም።
ኣብ 2015፡ ልዕሊ 10,500 ዝዀኑ ናይ የሆዋ መሰኻኽር፡ ኣዳራሻት መንግስቲ ኣምላኽ ንዚብሃል 70 ዚኸውን መአከቢ ቦታታቶም ኣብ ምህናጽ ወይ ኣብ ምጽጋን ወለንተኛታት ኰይኖም ዓይዮም እዮም። ምምሕዳር ከተማ ኸኣ ንገሊኡ ፕሮጀክትታት ዚኸውን መሬት ሂብዎም እዩ። ናይ የሆዋ መሰኻኽር፡ ንስደተኛታት ምእንቲ ኺሕግዝዎም ብዘይካ ብቛንቋ ስጳኛ፡ ብ30 ኻልእ ቋንቋታት ክርስትያናዊ ኣኼባታት የካይዱ እዮም። ብ2016፡ ዝኽሪ ሞት የሱስ ክርስቶስ ንምብዓል ኣብ እተገብረ ፍሉይ ኣኼባ ናይ የሆዋ መሰኻኽር፡ ልዕሊ 186,000 ተኣከብቲ ነይሮም።


text:
Du är här:
Insyn och påverkan
ከም ተቐማጣይ መጠን፤ ነዚ ኮሙን ክትቋመቶ መሰል ኣሎካ። ሰነዳት ክትርኢ፤ ንኮሙናዊ ፖለቲከኛታት ሓሳባት ክተቕርብ ትኽእል ኢኻ።
ኣብ ኣኼባታት ኮሙናዊ ባይቶ ተረኺብካ ክትሰምዕ
ኣኼባታት ኮሙናዊ-ባይቶ ንህዝቢ ክፉት እዩ። ኣብቲ ኣዳራሽ ማዘጋጃ-ቤት፤ ኣብ ጐደና Nygatan 16 መጺእካ፤ ወይውን ኣብቲ ብቐጥታ ብኢንተርነት ዝመሓላለፍ ክትዓት፤ ክትከታተል ትኽእል ኢኻ። ኣኼባ ኮሙናዊ-ባይቶ፤ ኣብታ ኣብ ነፍሲ-ወከፍ መወዳእታ ወርሒ ዘላ መዓልቲ-ሰኑይ፤ ሰዓት 13.00 ይጅመር።
ቅድሚቲ ናይ ኮሙናዊ-ባይቶ ኣኼባ ምትግባሩ፤ እቶም ኣብቲ ኣኼባ ዚዝተየሎም ጉዳያት፤ ኣብቲ ናይ ኮሙን ኣድራሻ ኢንተርነት ይዝርጋሕ እዩ። ገለ ካብቲ ሰነዳት፤ ቅሉዕ-ሰነድ ዘይኮነ ክህሉ ይኽእል እዩ። ንኣብነት ሰነድ ናይ ውልቀ-ሰባት ውሳኔታት፤ ወይ ድማ ናብ ኣደባባይ ዘይወጽእ ተነቃፊ-ትሕዝቶ ምስ ዚህልዎን። ከምዚ ዓይነት ጉዳያት፤ ብምስጢር ናይ ምሓዝ ግዴታ ስለ ዘሎ።
ኩሉ ፕሮቶኮላት ናይ ”ኮሙናዊ ባይቶ”፤ ”ኣመሓደርቲ-ኮሙን”፤ ”ኮሚቴታት” ኩሉ፤ ንህዝቢ ክፉት እዩ። እዚ ፕሮቶኮላት እዚ፤ ኣብ ኣድራሻ ኢንተርነት ክትረኽቦን፤ ኣዚዝካ ውን ካብ ጸሓፊት ናይቲ ኮሚቴ ክልኣኽለካን ይኽእል እዩ።
እማመ ምቕራብ
ንስኻ ከም ተቐማጣይ ኦርንሾልድስቪክ፤ ንውሳኔ ዝኸውን እማመ፤ ናብቲ ኮሙናዊ-ባይቶ ክተቕርብ ትኽእል ኢኻ። እዚ ድማ እማመ-ዜጋታት ይበሃል።
ክብ ምስቶም ብህዝቢ ዝተመርጹ
ምስቶም ፖለቲከኛታት፤ ብቴሌፎን፤ ብኣካል ወይ ብኤ-ፖስትን ክትራኸቦም ትኽእል ኢኻ። ናይቲ ኮሙን ቁጽሪ ስልኪ፡- 0660-880 00 ኮይኑ፤ ምስቲ ትደልዮ ሰብ ከራኽቡኻ ይኽእሉ እዮም። እቲ ናይ ፖለቲከኛታትን ሰራሕተኛታትን ናይ ኤፖስት ኣድራሻ ኣጸሓሕፋ፤ ከምዚ ዚስዕብ እዩ። fornamn.efternamn@ornskoldsvik.se.


text:
ስርዓት ህግደፍ ኣብ ወጻኢ ዝርከባ ማሕበረኮማት ኤርትራውውያን
ስርዓት ህግደፍ፡ ብዝተፈላለየ መንገዲ ኢዱ ብምእታው፡ ኣብ ወጻኢ ዝርከባ ማሕበረኮማት ኤርትራውውያን ዓምቢበን ንኤርትራዊ ማሕበረሰብ ግቡእ ኣገልግሎት ክይህባ ቀንዲ ዕንቅፋት ኮይኑ ከምዘሎ ኣብ ቶሮንቶ (ካናዳ) ዝነብሩ ኤርትራውያን ትማሊ 7 ግንቦት ‘ኤርትራ ብዓይኒ ህዝባ’ ኣብ ትሕቲ ዝብል መደብ ገምጋም 20 ዓመታት ናጽነት ምስ ድምጺ ኣሰና ኣብ ዘካየዱዎ ሓባራዊ ዘተ ገሊጾም።
ስርዓት ህግደፍ፡ ብዝተፈላለየ መንገዲ ኢዱ ብምእታው፡ ኣብ ወጻኢ ዝርከባ ማሕበረኮማት ኤርትራውውያን ዓምቢበን ንኤርትራዊ ማሕበረሰብ ግቡእ ኣገልግሎት ክይህባ ቀንዲ ዕንቅፋት ኮይኑ ከምዘሎ ኣብ ቶሮንቶ (ካናዳ) ዝነብሩ ኤርትራውያን ትማሊ 7 ግንቦት ‘ኤርትራ ብዓይኒ ህዝባ’ ኣብ ትሕቲ ዝብል መደብ ገምጋም 20 ዓመታት ናጽነት ምስ ድምጺ ኣሰና ኣብ ዘካየዱዎ ሓባራዊ ዘተ ገሊጾም።


text:
መሪሕነት ጃንዳ ህግደፍ ኣጥሚኻ ኣርዒድካን ረጊጽካን ግዛእ ዝብል ድሑር ስነሓሳብ መለኽቲ እናተኸተለ ንህዝቢ ኤርትራ ብሓለንጊ ሕሰመ መከራ ካብ ዝገርፎ እነሆ ዕድመ ሓደ ድልዱል መንእሰይ በሊዑ ይርከብ፡፡
ኣብ ውሽጢ’ዞም ዝሓለፉ 26 ዓመታት ባርባራዊ መግዛእቱ ድማ ነቲ ፍትሕን ሓርነትን ክረክብ ኢሉ ብ10ተታት ኣሸሓት ደቁ ዘሰውአን ዘሰንከለን ህዝቢ ኤርትራ ኩለንተናዊ መሰላቱ ግሂሱ አብ ገዛእ ሃገሩ ተማእዛዚ ብምግባር ካብ መግዛእቲ ባዕዲ ይወርዶ ካብ ዝነበረ ዓፈና ብዝገደደ ሓመድ ድፋጭኡ የስትዮ ኣሎ፡፡
እነሆ ኣብዞም ዝሓለፉ 17 ዓመታት ድማ በቲ ውሕሉል ናይ ምድንጋር ሜልኡ ገይሩ ወራሪ ክነሱ ተወሪርና ከዳዕ ክነሱ ከዲዖምና ትሕተ ሃገራዊ ክነሱ ሃገር ክሸጥዎ ሓሊኖም እናበለ ጸለመን ጠቐነን ኣዋዲዱ ንህዝቢ ብምድንጋር ናብ ዘየድሊ ኵናት የእትዩ ኣደዳ ህልቂት ገይርዎ ንገለን ድማ ብሓሶት ከሲሱ ኣብ ጎዳጉዲ ኣጥሒልዎም ገለን ሞይቶም ገለን ሰንኪሎም በቃ፡፡
ሕጂ’ዉን ዝኣረገ ፕሮፖጋንዳዊ ሽጣራታት እናበራበረ ብኣሜሪካ ዕዮ ገዛ ዝተዋህቦ ስርዓት ወያነ ንህዝቢ ኤርትራ ፋሕፋሕ ኣቢሉ ንሃገርና ከም ሶማል ክቕይራ ይህቅን ኣሎ እናበለ መለኸት ሓሶት ይነፍሕ ኣሎ፡፡
ሎሚ ንሕድሪ ሰማእታት ዝበልዐ ንደቂ ስውኣት ካብ ሃገር ዘንፈጸ ንመትከላትን ዕላማታትን ህዝባዊ ግንባር ዝከድዐ ንተጋደልቲ ብጾቱ ብሓሶት ኣጺሊሙ ኣደዳ ንዝገበረ ናይ ውሑዳን ጸቢብ ጉጅለ ዝኣምኖ ወዲ ሃገር’ኳ እንተዘየለ ገለ ብገርሆም ገለ ድማ እንተስ ፍርሒ እንተስ መረባዕ ዘስደዖም የውሃት ስለዘለዉ ግና ባህሪ እዚ ሓሳውን ከዳምን ጃንዳ ምግላጹስ ኣድላይ’ዩ፡፡
ፈለማ ንወለዶ መንእሰይ ኤርትራ ኣብ መወዳእታ ዘይብሉ ግዱድ ወተሃደራዊ ዕስክርና ቆሪኑ ጊላ ክኸውን ዝፈረዶ እቲ ስርዓት ወያነ ትብሎ ዘለኻ ድዩ? ኣብ መላእ ሃገር ኣብ ልዕሊ ዝተደኮና 364 ኣብያተ ማእሰርቲ ተዳጕኖም ብካርቱሽ ኣባትር ኮሬንቲ ፡ቆርቦቶም ስጋብ ዝገፈፉ ኣዕጽምቶም ስጋብ ዝስበሩ ዝገብር ዘሎ ወያነ’ዩ? ካብዚ ሕሱም ደልሃመት መንብሮ ክሃድሙ ክብሉ ኣብ ቅርዓት ዓድን ዶባትን ብተመልከተለይ ዝቕንጽሎም ዘሎ ወያነ ድዩ? ህዝቢ መዓልታዊ ብሕጽረታት ማይ፡ ኤሌክትሪክ፡ ነዳዲ፡ መጓዓዝያ ፡ባኒ ክሳቐ ዝገብር ዘሎ ስርዓት ወያነ ድዩ? ኣንቲ ኪዲ ኪዲ ሽጣራኺ ደውሪ ኢሎም ደረፍቲ ዓድና ከምዝደረፍዎ ህግደፍ ኣብዲ ሎምስ ሽጣራኻ ደውር ፡ንሕና ኤርትራውያን ሓደን ሓደን ጸላኢና ህግደፍ ኢኻ፡፡ ህግደፍ ድማ ዕምሪ ስልጣኑ ከናውሕ ክብል ፍብረኻ ሓሶታቱን ጠቐንኡን ክቕጽሎ’ዩ እንተ ንሕና ድማ ካብ ምቅልዑ ዓዲ ኣይክንውዕልን ኢና፡፡


text:
ሚኒስትሪ ዜና ናብ ሃይ ደፍኒሽን ዘሰጋግር መሳርሒታት ኣተኣታትዩ።
ሚኒስትሪ ዜና፣ ከም መቐጸልታ ናይ’ቲ ብቕዓት ፈነወ ተለቪዥን ክብ ንምባል ከካይዶ ዝጸንሐ ጻዕሪ፣ ናብ ሃይ ደፍኒሽን ዘሰጋግር መሳርሒታት ‘ናን ሊንያር ኤዲቲን’ ከምዘተኣታተወ፣ ኣብ ክፍሊ ተለቪዥን ዳይረክተር ምህንድስና ኢንጅነር ዳንኤል ክፍሎም ገሊጹ።
ኢንጅነር ዳንኤል ንኤሪና ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፣ እዚ ተኣታትዩ ዘሎ መሳርሒታት ኤዲቲን፣ ነቲ ሚኒስትሪ ዜና ኣብ 2012 ከተኣታትዎ መዲቡ ዘሎ ናይ መርበብ ኤዲቲንግ ማለት ‘ቴፕለስ ሃይ ደፍኒሽን’ ዘሰጋግር ኣብ ርእሲ ምዃኑ፣ ኣብ ስሉጥነት ስራሕን ብቕዓት ፈነወን ዓቢ ኣበርክቶ ከምዝህልዎ ኣነጺሩ።
ኣስዒቡ ኢንጅነር ዳንኤል፣ በዚ ተኣታትዩ ዘሎ ብሉጽን እዋናውን ስርዓተ ፈነወ ተለቪዥን፣ ፈነወ ኤሪቲቪ ናብ ናይ ሃይ ደፊኒሽን ፈነወ ብቕዓት ዘሰጋግር ቀዳማይ መድረኽ ከምዝኾነ ሓቢሩ።
ነዚ ተኣታትዩ ዘሎ ዘመናዊ መሳርሒታት ዝመልኩ ብቑዓት መንእሰያት ሞያውያን ከምዘለዉ ዝጠቐሰ ኢንጅነር ዳኒኤል ክፍሎም፣ እዚ ንፈነወ ኤሪ-ቲቪ ናብ ዝለዓለ መድረኽ ከምዘደይቦ ጽኑዕ እምነቱ ገሊጹ።
**** ኣ.ዜ.ኤ. ****


text:
ዝሓሸት ጽባሕ ናይ ዳርጋ ኩሎም መንግስታት ዓለም ቴማ ኢዩ። ይግበርዎ ኣይግበርዎ ንዕኡ ይጽዕሩ፤ መብዛሕተኦም። ኣብ ኤርትራ ዘሎ ስርዓት ግን ህዝቢ ኤርትራ መታን ጽባሕ ካብ ሎሚ ዝኸፍአት መዓልቲ ክትኮኖ ዝብል ቴማ ሒዙ ኢዩ ዝሰርሕ።
ኣብ ኤርትራ ዘሎ ሕሰም ካብ ትማሊ ሎሚ፤ ካብ ሎሚ ጽባሕ፤ እንዳኸፍአ ዝኸይድ ኩነታት ኮይኑ ኣሎ። ኣብ ዜናታት ሬድዮ መድረኽ ከም እተኸታተልኩሞ ካብ ዕለት 24ን 25 ሰነን ጀሚሩ ምክትታል ዶባት ‘ኣብ ዶባት ኤርትራ ዝሞቱ ሰባት’ ናይ ዝበሎም መንእሰያት መርድእ ንስድራቤታት ከርድእ ቀንዩ ኣሎ።
እዞም ህይወቶም ኣብ ፈቐዶ በረኻታት ዝተዛሕዘሐ መእሰያት መብዛሕተኦም ኣብታ ነጻ እትበሃል ኤርትራ ማለት ድሕሪ ግንቦት 1991 ዝተወልዱ ኢዮም። ንኣብነት እቶም ኣብ ወርሓት ግንቦትን ሰነን ናይ 2017 ሞይቶም ዝተባህሉ ግዳያት፤ ኣባላት መበል 30 ዙርያ ኮይኖም ብግምት ኣብ 1998፤ 1999 ማለት ድሕሪ ኩነታት ባድመ ዝተወልዱ ኢዮ።
መንግስቲ ኤርትራ ‘ደቅኹም ሞይቶም ፤ዝብኢ በሊዕዎም’ ኢሉ ክነግር ባህ ዝብሎ ዘሎ ብዝመስል ደረጃ፤ ኣሳእል ኣሰኒዩ መርድእ ምንዛሕ ጀሚሩ ኣሎ። እቲ ኣነጋግራ፤ እቲ ሬሳ ምኽላእ፤ ክሳብ ክንደይ በቲ ቅዝፈት ዝኾነ ሕልናዊ ምሕቃይ ከምዘይስመዖም ዘርኢ ኢዩ። እዚ ድማ መቐጸልታ ናይቲ ኣብ ዝለዓለ ደረጃ ናይቲ ስርዓት ዘሎ ኣመለኻኽታ ኢዩ።
ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣብ ዝሓለፈ ቃለመጠይቑ ‘ኣዴታት ደቀን መደንዘዚ መርፍእ ኣውጊአን ኢየን ዶባት ዘስግራ’ ክብል ዝሃቦ መግለጺ ንሳዲስት ባህርያቱን ኣብ ልዕሊ ህጻናት ዘለዎ ጨካን ኣተሓሕዛን ዝገልጽ፤ ነቶም ኣብ ትሕቲኡ ዘለዉ መርኣያ ሕመቕ ዝኸውን ኣብነት ኢዩ።
ህዝቢ ኤርትራ እንታይ ስለዝኣበሰ ኢዩ ሞት ክልተን ሰለስተን ወለዶታት ተፈሪዱ ዘሎ። ክሳብ መዓስ ኢዩ ምእንቲ ስልጣን ኣዚዮም ውሑዳት ሰባት መላእ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ትሕቲ ዘየቋርጽ ሓዘን፤ ጓሂን ስቅያትን ክነብር።
እዞም ድሕሪ ናጽነት ዝተወልዱ ህጻናት ከምቲ ናጽነት ዘምጽኡ ወለዶም ዝተመነይዎ ኣብ ሓርነትን ናጽነትን ክነብሩ ዘይክእልሉ ዘለዉ ምኽንያት እንታይ ኢዩ። ብሞትን ስቃያትን ናይዞም መንእሰያት ባህታ ተሰሚዕዎ ዝሓድር ዘሎ ሰብ ይኹን ጉጅለ ሕልንኡ እንታይ ስለዝስመዖ ኢዩ ብስቃይ ሰባት ዓቢ ባህታ ዝዓስሎ ዘሎ።
ስድራቤታት ደቀን ስኢነን ከይኣኽለን ሬሳታት ደቀን እውን ይስእና ኣለዋ። ገለን ኣዛብእ ዝበልዖም፤ ገለን ብተመልከተለይ ዝተረሸኑ፤ ገለን ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ እቲ ዝበለጸ ወርቃዊ ዕድሎም ዝጠፍአ፤ ገለን ንገዛእ ሬሳታት ደቆም ጉቦ ኣብሊዖም ዝወስዱ ዘለዉ ስድራቤታት ዝነብርዋ ዘለዉ ኤርትራ ካብ ምድረሲኦል ብምንታይ ትፍለ።
እቶም ትማሊ ንዓረርን ሞትን ግንባሮም ዝህቡ ዝነበሩ ምዑታት፤ ሎሚ ብኣጻብዕቲ ኢድ ብዘይቁጸሩ ሰባት ደቆም ከከላብቱ ህዝቢ ክዕምጹ ሃገር ምልእቲ ናብ ቤትማእሰርቲ ኪቕይሩ እንዳረኣዩ እቲ ናይ ትማሊ ሕልናና ኣበይ ከይዱ ኢሎም ንነብሶም ኣይሓቱን ዲዮም?
እቶም ዝቐደሙ መንእሰያት ኤርትራ ብስም እቲ መወዳእታ ዘይብሉ ሃገራዊ ኣገልግሎት ናይ ጉብዝና፤ ናይ ዒስራታት፤ ናይ ሳላሳታት፤ እረ ናይ ኣርባዓታት ዕድሚኦም ብኸንቱ ጠፊኡ ኣይሓዳር፤ ኣይትምህርቲ፤ ኣይስራሕ፤ ኣይፍልጠት ኮይኖም ተደርቢዮም ከይኣክል፤ እዞም ደቂ 2000 ዓመተ ምህረት ጊደኦም በጺሑ ዝእሰሩ ተኣሲሮም፤ ኣብ ባሕሪ ዝጥሕሉ ኣብ ባሕሪ ጥሒሎም፤ ናብ ሳዋ ዝተደርበዩ እሞ ኣብ ጎላጉል ሱዳን ዝጠፍኡ ቁጽሮም እንዳበርከተ ይመጽእ ኣሎ።ሓታቲ ዘይብሉ ህዝቢ ድማ ናይቲ ሓደ ውላድ ሓዘን ከይተደበሰ ናይቲ ካልኣይ ውላድ መርድእ የርክቦ ኣሎ።
እዛ ሃገር ክሳብ መዓስ ኢያ ብኸምዚ ክትቕጽል። ህዝቢ ኤርትራ ክሳብ መዓስ ኢዩ ደቁ ብዝበልዕ ስርዓት እንዳተገፍዐ ዘዝወለዶም እንተስ ንባሕሪ እንተስ ንሜዳ ሂቡ ወላድ መኻን ኪኸውን? እቶም ህዝብን ሃገርን ከድሕኑ ብሕልናን ሕግን ትጽቢት ዝግበረሎም ሰባትከ ክሳብ መዓስ ኢዮም ተኾርሚዮም ክነብሩ።
ህዝቢ ኤርትራ ይኣክል ይብል ኣሎ፥ ህዝቢ ንዓመት፤ ንዓሰርተ ዓመት እንተነውሐ ድማ ንዒስራ ዓመት ምስተገፍዐ ከም ማዕበል ሃንደበት ሆጭ ኢሉ ምትስኡ ዝተርፎ እይኮነን። ንዓመጽን ስቓይን ኣሜን ኢሉ ንሓዋሩ ተንበርኪኹ ዝኸይድ ህዝቢ ኣብ መላእ ዓለም ተራእዩ ኣይፈልጥን። ህዝቢ ኤርትራ እውን ይንዋሕ ይሕጸር ናቱ ማዕበል ክፈጥር ሙኻኑ ርዱእ ኢዩ።


text:
ኣብ ምብራቕ ሱዳን ኣብ መዓስከራት ሸገራብን እምጉርጉርን ዝቕመጡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ብሕጽረት ማሕበራዊ ኣገልግሎታት፡ ብፍላይ ኣገልግሎት ጥዕና ኣብ ርኡይ ጸገም ከምዝርከቡ ነበርቲ ናይተን መዓስከራት ይገልጹ ኣለዉ።
ኣብ መዓስከር ስደተኛታት ሸገራብ ዘሎ መደበር ጥዕና ምስቲ ዘለዎ ትሑት ዓቕሚ ሰብን ንዋትን ነቶም ኣብኡ ዝርከቡ ነበርትን ሓደሽትን ስደተኛታት ብቑዕ ኣገልግሎት ክህብ ኣይክእልን ኣሎ። እቶም ስደተኛታት ምስ ዝሓሙ ወይ ብሕጽረት ሕክምና ወይ ውን ሕክምና ንኽረኽቡ ኣብ ብዙሕ ጸገም ይወድቁ ኣለዉ። ኣብ መዓስከር ስደተኛታት ሸገራብ ምስ ብዝሒ ናይ ቀደምን ሓደስትን ስደተኛታት ኩሉ ግዜ ሕማማት ዝርአ’ኳ እንተዀነ፡ እኹል ሕክምና ግን ኣይረኽቡን እዮም።
መሰነይታ ዘይብለን ትሕቲ ዕድመ ስደተኛታት ኣብ መዓስከር ስደተኛታት ሸገራብ
ብተመሳሳሊ ኣብ መዓስከር ስደተኛታት እምጉርጉር እቲ ኣብ ትሕቲ ማሕበር ቀይሕ ወርሒ ሱዳን ዝመሓደር መደበር ጥዕና ሎሚ ዓመት ሓድሽ ባጀት ስለዘይረኸበ፡ ዝህቦ ዝነበረ ውሱን ኣገልግሎት ጥዕና ክቕጽል ስለዘይከኣለ፡ እቶም ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ርኡይ ጸገም ጥዕና ወዲቖም ኣለዉ።
ኣብ እምጉርጉር ዝወሃብ ማሕበራዊ ኣገልግሎታት ትምህርቲ፡ ማይን ጥዕናን ኰይኑ፡ ናይ ጥዕና ኣገልግሎት ዝተሓተ እዩ።
ኣብ ሱዳን ዘሎ መዓስከራት ንስደተኛታት ዝኸውን ብቑዕ ማሕበራዊ ኣገልግሎት የብሉን። እቲ ዝርካቡ ኣገልግሎታት ስማዊ ጥራይ ኰይኑ፡ ዝህቦ ኣገግሎት ኣዝዩ ድሩት እዩ።


text:
ኣብ ወርሒ መስከረም ስሩዕ ትምህርታዊ መደባት ክጅምራ ዝግበአን ኣብያተ ትምህርቲ ኤርትራ፡ ብሰንኪ ዋሕዲ መማህራን ኣገልግሎት ትምህርቲ ከምዘይጀመራ ምንጭታትና ሓቢሮም። እቲ ተርእዮ፡ ኣብ ኩለን ዞባታት ዝረአ ዘሎ’ኳ እንተኾነ ብዝያዳ ኣብ ዞባታት ማእከልን ደቡብን ገኒኑ ምህላዉ ይሕበር።
በዚ መሰረት ኣብ ዞባ ደቡብ 7 ማእከላይ ደረጃን 3 መባእታዊ ኣብያተ ትምህርትን ብፍጹም ስእነት መማህራን ትምህርቲ ከምዘይጀመራ ተሓቢሩ። እቶም ብኣዚዩ ውሑድ ክፍሊት ብዘይድልየቶም ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ዝምደቡ መምህራን፡ ብሰንኪ ዝወርዶም ጸቕጥታት ናይ ምምሃርን ምስትምሃርን ባህጊ ዘይብሎም ኮይኖም፡ ኣብ ልዕሊኦም ብሰንኪ ዘጋጥም ናይ ምደባን ክፍሊትን ኣድልዎን መረረ ዘለዎም ኢዮም።
ብሰንኪ እዚ ተርእዮ፡ ብኣማኢት ዝቑጸሩ ተመሃሮ መዓልታዊ ኣብ ቀጽሪታት ትምህርቶም ቀንፈዘው ክብሉ ድሕሪ ምውዓል ጽባሕ ፈትኑ ተባሂሎም ምሉእ ወርሒ ክመላለሱ ከምዝሓገዩ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።
ካብ ምምሕዳርን ፋይናንስን ሚኒስትሪ ትምህርቲ ብዝተረኸበ ሓበሬታ መሰረት፡ ኣብ ዓመተ ትምህርቲ 2017/2018 ክሳብ 233 ሓደስቲን ነባራትን መማህራን ሃለዋቶም ዘይተፈለጠ ተባሂሎም ተመዝጊቦም ምህላዎም ተሓቢሩ።
ኣብ ኤርትራ ስርዓተ ትምህርቲን ብቕዓቱን ናብቲ ዝተሓተ ደረጅኡ ወዲቑ ምህላዉ ዝሓበሩ እቶም ምንጭታት፡ መማህራን ብወግዒ ሲቪል ወተሃደራት ዝብል ስም ተዋሂቦም ብቐጻሊ ብታዕሊምን ካልእ ወተሃደራዊ ሕግታትን ተሓኒቖም ናጽነቶም ተነፊጎም ምህላዎም ሓቢሮም።
እቶም ዝርካቦም መማህራን እውን እንተኾኑ ካብ መቕጻዕትን ማእሰርትን ንምድሃም ብዘይፍታዎም ዝሳተፉ ኮይኖም፡ ናይ ምምሃር ባህጊ ስለዘይብሎም ንስሙ ኣብ ክፍሊ ኣትዮም ክወጹ ከምዝረኣዩ ተፈሊጡ። ተመሃሮ እውን 6ይ ክፍሊ ካብ ዝበጽሑሉ እዋን ጀሚሮም ብዛዕባ ናብ ስግረዶብ ዝኸዱሉ መንገዲ ጥራይ ክሓስቡ ከምዝግደዱ ዝሓበሩ ምንጭታት ሬድዮ መድረኽ፡ ኣብ ኤርትራ ንተማሃራይን መምህርን ዝኸውን መጻኢ ስለዘየሎ እዚ ብኩራት ካብ ዓመት ናብ ዓመት እንዳበኣሰ ክመጽእ ምጽንሑ ሓቢሮም።
ኣብ ዓመተ 2017 ካብ ደቡብ ኣፍሪቃ ን28 መማህራን ናይ ዝለዓለ ትምህርቲ ዕድል ከምዝተረኸበ ይኹን ግን እቲ ስም ሙርቓሕ ብማእከላይ ቤትጽሕፈት ህግደፍ ኪግበር ከምዝተወሰነ ዝገለጹ ምንጭታት ሬድዮ መድረኽ ከም ውጽኢቱ እቲ ዕድል ብብቕዓት ዘይኮነ ብተኣማንነትን ኣባልነት ህግደፍን ኮይኑ ብህግደፍ ንዝተሮቕሑ ካድራት ከምዝተዋህበ ኣፍሊጦም።
ማእከላይ ቤትጽሕፈት ህግደፍ ናብ ሚኒስትሪ ትምህርቲ ኣብ ዝለኣኾ መምርሒ፡ እቲ ናይ ደቡብ ኣፍሪቃ ስኮላርሺፕ ከምቲ ናይ 2000 ዓመተምህረት ተመሊሶም ኣንጻር መንግስቲ ዝስለፉ ጸላእቲ ከነምህረሉ የብልናን ዝብል ትሕዝቶኦ ከምዝነበሮ ዝሓበሩ እቶም ምንጭታት እቶም ዝለኣኹ ሰባት ብጥንቓቐ ክረኣዩን ብኣጽድቖ ህግደፍ ኪግበርን ኣለዎ ዝብል ትእዛዝ ከምዝነበሮ ሓቢሮም።
ሓደ ካብቲ ኣብ ልዕሊ መምህራን ስምዒት ፈጢሩ ዘሎ ተርእዮ እዚ ብፖለቲካዊ መምዘኒ ዝተገበረ ናይ ላዕለዋይ ትምህርቲ ዕድል ሙኻኑ ዝገለጹ ምንጭታት ሬድዮ መድረኽ፡ ኣብ ሚኒስትሪ ታት ትምህርቲን ጥዕናን ሕርሻን ዘሎ ዘይዕግበት እንዳለዓለ ይኸይድ ምህላዉ ሓቢሮም።


text:
ምእካብ፡ ንጠቓሚ ምብትታንን ምጥርናፍን
“ከም’ቲ ትፈልጥዎ፡ እዚ ምትእኽኻብ ንኻልኣይ ግዜ’ዩ ዝኻየድ ዘሎ።” ክብል ጀሚሩ፡ ሓደ ካብ’ቶም ብዕድመ ዝነኣሱን፡ ሰባት እንተተኣኪቦም ኣላዪ መድረኽ ክኸውን ዝህንጠን “ናይ ሕማመይ፡” ምኽንያት መተኣኻኸቢኦምን ካበይ ካበይ ከም ዝመጹ ምስ ሓበረን፡ መድረኽ ገዲፉሉ ወሪዱ። ወሪዱ’ኳ ኣየበሃልን በሪኽ ስለ ዘይነበረ እቲ መድረኽ፡ ግናኸ ቁሩብ ግልል ኢሉ እታ መጉልሒት ድምጺ ገዲፉሉ። እቲ ብትዕኑን ኣዘራርባኡን ቀልጢፉ ብምእራጉን ሰባት ዘገረመ ሽማግለ መንእሰይ፡ ድማ ካብ’ቲ ደው ዘበሎ ብምቕጻል፡
“እወ፡ ከምቲ ፍለማ ዝገለጽኩዎ፡ እዚ ምትእኽኻብ’ዚ፡” ኣመንጉው ኣቢሉ ድማ፡ “ናይ እስራኤል’ውን ርኢኹሞ ከም ዘለኹም ርግጸኛ እየ።” ይብል። “እዚ ኣብ ሃገረ ሆላንድ ንኻልኣይ ግዜኡ ዝካየድ ዘሎ ምትእኽኻብ’ዚ። ዋላ’ኳ ዓቕሚ ሰቡ ከም’ቲ ናይ ዓሚ እንተዘይኮነ፡ እቶም ቀንዲ ኣገደስቲ ሰባት ግና ሎሚ ኣይቦኾሩን። ንኣብነት እቶም ናይ ሙዚቃ ሰባት ብምሉኦም መጺኦም ኣለዉ። እቶም ዓሚ ብሳዕስዒት ጽቡቕ ከም ዝምዕርግ ዝገበሩዎን ነቲ ነመሓላልፎ ዝነበርና ቀጥታዊ ፈነወ (live facebook) ጽቡቕ ግርማ ዝሃቡን’ውን ኩሎም ይርእዮም ኣለኹ። እቶም መስተ ሰትዮም ዘዕገርጉሩን ጽቡቕ ቅዲ ባእሲ (ዘመናዊ) ዘርኣዩናን’ውን ምሳና ሓቢሮም ኣለዉ። ነዚ ምትእኽኻብ ደቂ ኣከለ ጉዛይ ከድምቑ ካብ ጀርመንን ስዊዝን ዝመጹ’ውን ኣለዉና። በቢ ተርታ ኣብዚ መጺኦም ክዛረቡ’ዮም።” ክብል ድሕሪ ምጽናሕ፡ ነታ ብየማናይ ኢዱ ቀጥታዊ ፈነወ ተመሓላልፍ ዝነበረት ሞባይሉ ከስተኻኽላ እናፈተነ። ብጸጋማይ ኢዱ ዝዓትዓታ መጉልሒ ድምጺ ድማ ናብ ኣፉ ኣቕሪቡ ክኹልሳ እናተቓረበ። ዘረባኡ ይቕጽል።
“ሕጂ” ክብል ምስ ጀመረ፡ ኣብ መንጎ ሓደ ካብ’ቶም ካብ ጀርመን ዝመጹ ናይ ኢድ ምልክት ዝገበረሉ ስለ ዝመሰሎ ብፍርሓት ዘረባኡ ኣቋረጸ፡ ካብ’ታ ሕጂ ዝበላ ክውስኽ ኣይከኣለን። ምኽንያቱ ክልቲኦም ጥራይ ዝፈልጥዎ ምስጢር ኣለዎም። ኣብ’ታ ምስጢር ድማ እቲ ናይ ሆላንድ ከማልኦ ዝነበሮ’ሞ ዘየማልኦ ስለ ዝነበሮ፡ ብወገን’ቲ ካብ ጀርመን ዝመጸ ከይትለዓል’ዩ ፈሪሑ። ተቐባሊ ጋሻ ወዲ ሆላንድ ዘረባኡ ተቓሊሱ ወደአ፡ ንመጠረሽጣ ግዜ ዝመለኦ ዘረባ እንተነይሩ፡ “ዝብላዕ ዝስተ መሊኡ’ሎ። ንዛረብ፡ ንስተ፡ ንሳዕስዕ፡ ንሰኣል” መደረኡ ዛዚሙ እታ መጉልሒት ድምጺ ኣብ’ታ ቆይማ ኣፋ ዝኸፈተት ዓንዲ ወቲፉ፡ ናብ’ቶም ካብ ስዊዝ ዝመጹ ኣጋይሽ ኣበለ።
ኣብ ዝሓለፈ ዓመት፡ ኣብ ክንዲ ናብ’ዞም ሕጂ ዝኸዶም ዘሎ ካብ ስዊዝ ዝመጹ፡ ናብ’ቶም ካብ ጀርመን ዝመጹ’ዩ ልግብግብ ክብል ውዒሉ። ሓደ ካብ’ቶም ኣከለጉዛይ ዘፍረየቶም ጀጋኑ ተባሂሉ ስሙ ክዝከርን ኣብ መዝገብ ክሰፍርን እዩ ሕልሙ። ስለ’ዚ ንዝኾነ ናይ ኣከለ ጉዛይ ምትእኽኻብ ዝጽውዕን ዘተባብዕን። ኣብ ነብሲ ወከፍ ዝተሳተፋ ኣኼባ ድማ እዘን ኣቐድም ኣቢሉ ዝበለንን ካብአን ንከም በዓል፡ “ንሕና ፍሉይ ታሪኽ ዘለና ህዝቢ ኢና፡ ንሕና ታሪኻዊ ቦታ እንውንን ህዝቢ ኢና፡ ንሕና ብዙሓት ስዉኣት ዘሰዋእና ኢና፡ (ንስዉኣት ዝኽሕዱን ዝጸርፉን ዘነኣሱን ድማ ክፈትዎም ጉዳም’ዩ) ንሕና ጭዋታት ህዝቢ ኢና……….) ኩሉ ብንሕና ጀሚሩ’ዩ ብንሕና ዝዛዝሞ። ሓደ ኣብኡ ዝቕመጥ፡ ንኻልኣይ ግዜኡ ኣብኡ ዝተሳተፈ ዓርከይ፡ ከም’ዚ ኢሉ ከውግዓኒ ይዝክር ፡
“እዚ ድማ ነቶም ተኣከብቲ ብርቱዕ ናይ ምስካር ስምዒትን ውትራንን ስለ ዘኸትለሎም እንተኽኢሎም ናብ’ተን ምስኦም ዘለዋ ደቂ ኣከለ፡ እንተዘይክኢሎም ድማ ናብተን ኣብ ኣምስተርዳም ዘለዋ ኣመንዝራታት ከይዶም ስኽራኖምን ውትራኖምን የልዝቡ” ሓቂ ድዩ ኣይኮነን ቀስ ኢለ ከጻርዮ ኢየ፡ ግናኸ ከይነገርኩኹም ክሓልፍ ኣይመረጽኩን።
ደቂ ኣከለ ኣብ’ቲ መንግስቲ ሆላንድ፡ ኣን’ታ እዞም ስደተኛታት ቁምነገር ግዲ ክሞልቆም’ዩ ኢሉ ዘፍቀደሎም ኣደራሽ ተኣኪቦም ክበልዑን ክሰትዩን ጀሚሮም ኣለዉ። ብዝሖም ካብ 150 ዝበዝሕ ኣይኮነን። ነብሲ ወከፎም ሞባይል ኣልዒሉ ስለ ዝስእልን ቀጥታዊ ፈነወ ስለ ዝዝርግሕን ግና ካብ ዝተፈላለየ መኣዝን ናይዛ ዓለም ክረኣዩ ከለዉ ብዙሓት ይመስሉ። ብዙሓት ዝገብሮም ሓሳቦም፡ ዕላማኦም፡ ናብ’ዚ ኣደራሽ መበገሲኦም፡ መምጽኢኦም ምኽንያታት፡ ካብ ሓደ ዝገብሮም ብዙሓት ዝገብሮም ይበዝሕ፡ ከከም ኣድላይነቱ ቀስ ኢለ ክዝርዝሮ’የ። ሓደ ዝገብሮም ድማ ኣብ’ዛ ኣደራሽ ብኣካል ብሓባር ስለ ዘለዉ ጥራይ።
መግቢ ተበሊዑ፡ እንተኾነ እቲ መግቢ ዝተበልዓሉ ቢያቲታት፡ ተጠቒምካ ምድርባይ፡ use and throw ካብ’ቲ ዝበልዑሉ ጣውላታት ከየልገስዎ በቢ ክልተ ቢራታት ክመጾም ጀሚሩ። ነቶም ኣጋይሽን ኣካየድቲ ናይ’ቲ ኣደራሽን ድማ፡ ቮድካን ዊስኪን ተቐሪብሎም ንምስታይ ድሉዋት ኮይኖም። ኣብ ሓደ ጸግዒ ድማ ሓንቲ ኣደ ክትከውን ዘይትደሊ ሰለስተ ዝወለደት ኣደ ቡን ሻሕ ሻሕ ከተብል ትረአ።
ንፈለማ ግዜኣ ስለ ዝተጸንበረት ብዙሕ ነገራት ዝገረማ ትመስል። ንኣብነት፡ ናብ’ቶም ኣብ ፊታ ዝነበሩ ሙዚቀኛታት ጠሚታ፡ ካብኡ ሓሊፋ ናብ’ቲ ድሕሪኦም ዝነበረ መንደቕ ሰጊራ ድሕሪ ምጥማት፡ እንትርፎ ጻዕዳ ነጸላ ዝመስል ስክሪን፡ ካልእ፡ ዝኾነ ጽሑፍ ክትርኢ ኣይከኣለትን። ንኣብነት፡ ናይ ደቂ ኣከለ ጉዛይን ጎንዛይን ምዃኑ እዚ ምትእኽኻብ፡ ምኽንያት መተኣኻኸቢኦም፡ ንመበል ክንደይ ግዜ ይተኣኻኸቡ ከም ዘለዉ፡ ስለምንታይን መዓስን ከም ዝተጀመረ፡ ቀዳሞት ዕላማታቶም እንታይ እዮም፡ ዝብልን ካልእን ክትርኢ ተጸብያ ስለ ዘይረኣየት ትመስል ዝተገረመት።
ሓደ ካብ’ቶም ካብ ጀርመን ዝመጹ፡ ቀልጢፍካ ናይ ምስካርን መትሎኻ ናይ ምዝርጋሕን ልምዲ ስለ ዝለዎ፡ ክዛረብ ተንሲኡ’ሎ። ናይ ምዝራብ ወልፉ ምስ ሰደደ ናበይ ከም ዘብል ክንርእዮ ኢና። “እሕሕሕሕ፡ እቲ ብሽጋራን ብመስተን ዝተለኮተ ጎረርኡ ክጸርግ ፈቲኑ መጀመርታ፡ ደጊሙ “እሕሕ” ኢሉ። “እምበኣር ደቂ ኣከለ፡ ምርኻብና ማራ ኬፍ ጌሩለይ ኣሎ። ኣነ ማራ ኬፍ ኣለኒ። ኬፈይ ክነግረኩም ቃላት ይሓጽረኒ እዩ። ኣብ መእተዊ ወዲ ሆላንድ ኩሉ ገልጺዎ እኳ እንተኾነ፡ እታ ኣነ ክገልጻ ዝተጸበኹዎ ግና ኣይገለጻን።” ኢሉ ነታ ብላይፍ ተመሓላልፍ ዝነብረት ሞባይሉ ከስተኻኽላ ዘረባ ኣቋረጸ።
እቲ ምስ ካብ ስዊዝ ዝመጹ ኣጋይሽ ዝነበረ ፈለማ መደረ ዘስመዐ ድማ ክሹቑረርን ኣብ ዝኣትዎ ክጠፍኦን ጀመረ፡ ነታ ብሞባይሉ ትመሓላለፍ ዝነበረት ላይፍ ከም ትጠፍእ ጌሩ ድማ፡ ኣቐዲሙ ኣብ መንጎ ክልቲኦም ጥራይ ዝገበሮ ናብ ብምሉኦም ደቂ ኣከለ ጉዛይ ምስ ተዘርገሐ እንታይ ግብረመልሲ ከም ዝመጾ ክግምት ኣይከኣለን። እቲ ንዕኡ ዘሰክፎ ድማ እቲ ኣብ ዝኸበረ መዝገብ ደቂ ኣከለ ምምዝጋብ ከይተርፎ ነበረ።
እቲ ብምሉእ ሓይሊ ኣብ ምስታይ ብሞባይል ኣብ ምስኣል፡ ላይፍ ኣብ ምትሕልላፍ ተጸሚዱ ዝነበረ ተኣካባይ ድማ፡ በል ቀልጥፍ ዝዓይነቱ ኣጠማምታ ይዕዘቦ ነበረ። “እወ እንታይ ይመስለኩም ዓድና፡” ቀጥታዊ ዘረባ ኣየዘውትርን’ዩ። ንሓደ ክብሎ ዝደለየ ቅድሚ ምባሉ ኣበይ ከም ዝተወለደን ብኸመይ ከም ዝዓበየን ክገልጽ ኣለዎ። ንኣብነት ካብ ወደገባ ምውላዱ የሕፍሮ ነይሩ፡ ሎሚ ግና ሳላ ህግደፍን ሳላ facebook ተተርጂጉ ክዛረብ ትሰምዖ። እቲ ንነዊሕ ዓመታት ስቕ ኣቢልዎ ዝነበረ ምስ ተሰብረሉ ድማ፡ ዳርጋ መዓልታዊ ዝደጋግሞን ኣብ ዝኾነ ናይ ምዝራብ ዕድል ከም መእተዊ ዝገልጾን ዘረባ እዩ።
“እወ ዝሓለፈ ዓመት መጺእና ከለናሲ…….”
ሞባይሉ ስለ ዝደወለት ነታ ዘረባ ከቋርጻ ተገዲዱ። እቲ ምስጢሩ ከይትወጽእ ዝፈርሕ ዝነበረ ጊና ካብ ምሹቑራር ኣይተናገፈን
ይቕጽል
Categories: ዝተፈላለዩ ጽሑፋት


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ
ነገረ ማርያም
‘ነገረ ማርያም’ ዝብል ግእዛዊ ቃል ናይ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ታሪኽ ሕይወት ኣስፊሑ ዝገልጽን፡ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ብዛዕባ ኣደ ኣምላኽ እትምህሮ ትምህርተ ሃይማኖት ዘጠቓልል ዓሚቝ ትምህርቲ እዩ። ከምኡ ውን ቅድመ ዓለም ኣብ ሕሊና ኣምላኽ ካብ ትሕሰብ ጀሚሩ፡ ኣብ ዘመነ ብሉይ ብዛዕባኣ ዝተመሰለ ምሳሌን ዝተነግረ ትንቢትን፡ ኣብ ሓዲስ ኪዳን ዘለዎ ኣማናዊ ትርጕም እናገለጸን እናተርጐመን ዝምህር፡ ካብ ፅንሰታ ክሳዕ ትንሣኤኣን ዕርገታን ዘረድእ ትምህርቲ “ነገረ ማርያም” ተባሂሉ ይፍለጥ።
ስለምንታይ ቅድሚ ምሥጢረ ሥጋዌ ንነገረ ማርያም ምምሃር ይግባእ፧ እንተ ተባህለ ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ሰብ ዝኾነ ሥጋ ዝለበሰ ካብ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ስለዝኾነ’ዩ። ንነገረ ማርያም ከይተማህረ ንምሥጢረ ሥጋዌ እንተ ተማህረ ኣምላኽ ካብ መን ሰብ ኮነ፧ ናይ መን ሥጋ ለበሰ፧ ንዝብል ሕቶ ኪምልስ ኣይክእልን’ዩ። ኣቐዲምና ነገረ ማርያም እንተ ተማሂርና ግና ንንጽሕናኣ፡ ቅድስናኣን ድንግልናኣን ፈሊጥና ካብኣ ኣምላኽ ሰብ ኮነ፡ ሥጋ ለበሰ ኢልና ንምሥጢረ ሥጋዌ ምምሃር ምፍላጥ ይከኣል።ተውሳክ፡ . . .ነገረ ማርያም (፩ይ ክፋል)


text:
ካብ ከባቢ ዓለም
ስዊዘርላንድ
ልዕሊ 60 ዓመት ዚዕድሚኡ ሰብ፡ ካብ ኣብ ካልእ መዓልቲ፡ ኣብታ እተወልደላ ዕለት ንኺመውት ዘለዎ ኣጋጣሚ ብ14 ሚእታዊት ዝዛየደ ኸም ዝዀነ፡ ኣብ ስዊዘርላንድ እተገብረ መጽናዕቲ ሓቢሩ። ሰባት ካብ ኣብ ካልእ እዋን ንላዕሊ፡ ኣብ መዓልቲ ልደቶም ንሓደገኛ ድኻም ልቢ ንኺቃልዑ ዘለዎም ኣጋጣሚ ብ18 ሚእታዊት ዝዛየደ እዩ፣ ደቂ ኣንስትዮ ኣብታ ዕለት እቲኣ ንወቕዒ ኺቃልዓ ዘለወን ኣጋጣሚ ብ21 ሚእታዊት ዝዛየደ እዩ፣ ደቂ ተባዕትዮ ድማ ኣብ መዓልቲ ልደቶም ርእሶም ንኪቐትሉ ዘለዎም ኣጋጣሚ ብ35 ሚእታዊት ዝዛየደ እዩ። ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት ከም ዚግምትዎ፡ ርእሰ ቕትለትን ሓደጋታትን ዜጋጥም፡ ብሰንኪ ውጥረትን ምብዛሕ ኣልኮላዊ መስተን እዩ። ገሊኦም ምሁራት ግና፡ ነዚ መጽናዕቲ እዚ ይቃወምዎ እዮም፣ ናይ ብዙሓት ሰባት መዓልቲ ልደቶምን መዓልቲ ሞቶምን ኪመሳሰል ዝኸኣለ፡ እቲ ዕለት ኪምዝገብ ከሎ ብዚግበር ጌጋ ምዃኑ እዮም ዚኣምኑ።
እስራኤል
ምልኩዓት ደቂ ተባዕትዮ፡ ኣብቲ ንብቕዓቶም ዚገልጽ ወረቐት ስእሎም ኣተሓሒዞም ምስ ዚልእኩ፡ ንቓለ መጠይቕ ንኺጽዉዑ ዘለዎም ኣጋጣሚ ሰፊሕ እዩ፣ ደቂ ኣንስትዮ ግና ጸቢብ ዕድል እዩ ዘለወን። ስለምንታይ፧ ኣብ እስራኤል ዘለዉ ተመራመርቲ ኸም ዝገለጽዎ፡ ከምኡ ዝዀነሉ ምኽንያት፡ እቲ እንመን ቃለ መጠይቕ ኪግበረሎም ከም ዘለዎ ዚውስን ክፍሊ ትካላት፡ ብደቂ ኣንስትዮ ዝመልአ ስለ ዝዀነ እዩ። መጽሔት ዘ ኢኮኖሚስት ከም ዝሓበረቶ፡ እዚ “ንኽትቅበሎ ዜጸግም” እኳ እንተ ዀነ፡ “እተን ደቂ ኣንስትዮ በተን ምልኩዓት ሕጹያት ስራሕ ስለ ዚቐንኣ፡ ኣድልዎ ይገብራ እየን።”
ሕቡራት መንግስትታት ኣመሪካ
ኣብ ቀረባ እዋን፡ ሰለስተ ተቓወምቲ ውግእ ዝዀኑ ውልቀ ሰባት፡ ማለት ሓንቲ ጓል 82 ዓመት ናይ ካቶሊክ ድንግልን ክልተ ደቂ 63ን 57ን ዝዀኑ ሰብኡትን፡ ናብቲ ኣብ ኦክ ሪጅ፡ ተነሲ ዚርከብ 100 ቶን ዚኸውን ኑክልየሳዊ ናውቲ ዚቕመጠሉ ቦታ ሰይሮም ብምእታው፡ ኣብ ሓደ ኻብቲ ህንጻታት፡ ንውግእ ዚጻረር ጭርሖታት ጸሓፉ። እዚ ኣብቲ “ኣብ ዓለም ካብ ዘሎ ህንጻታት ብድሕንነቱ ቐዳማይ ደረጃ ኺሕዝ ዝነበሮ ቦታ” ዘጋጠመ ናይ ጸጥታ ሸለልትነት፡ “ኣመና ዜሻቕል” ምዃኑ፡ ጸሓፊ ጸዓት ስቲቨን ቹ ገሊጹ።
ኣውስትራልያ
ኣብ ኣውስትራልያ ዚርከብ ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ፡ ሽጋራ ንዚሸጣ ትካላት፡ ነቲ ኣብ ፓኮ ሽጋራ ዚግበር ፍሉይ ሕብርታትን ምስልታትን ኬወግዳኦ ኣዚዝወን ኣሎ። ድሕሪ ሕጂ፡ ኵሉ ሽጋራታት፡ ሓደጋታት ምትካኽ ሽጋራ ዜርኢ ስእልታት ብእተሳእሎ ዘይስሕብ ቡናዊ ሕብሪ ጥራይ ዘለዎ ፓኮታት ኪሽየጥ ኣለዎ።


text:
መንግስቲ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ኣብ ከባቢታት ዓሰብ ተወሳኺ መሬትን ገማምግምን ተዋሂቡ። እዚ ሓድሽ ንመንግስቲ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ዝተዋህበ መሬት ኣብቲ ብናይ ቀደም መጸውዒ ‘ሰላሳኛ’ ተባሂሉ ዝፍለጥ ናይ መካናይዝድ ኣሃዱታት መዓስከር ዝነበረ ኢዩ።
ምንጭታትና ካብ ከባቢ ዓሰብ ብዝለኣኽዎ ሓበሬታ መሰረት፤ ዝገጣጠሙ ዓበይቲ ሃንገራት ካብ ዕለት 3 መጋቢት ጀሚሮም ክሰርሕዎ ከምዝጀመሩ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ። እዚ ካብ ኩባንያታት ህንጻ ሰገን፤ ሳዋ፤ ሙሳዓሊ ብዝተዋጽኡ ጉጅለ ክኢላታት ዝስራሕ ዘሎ ሃንገራት፤ ብዘይዕረፍቲ ብለይቲ ይስራሕ ምህላዉ ዝገለጹ ምንጭታት፤ እቶም ነቲ ስራሕ ዝተመዘዙ ሰባት ጥብቂ ምስጢር ጌሮም ክሕዝዎ መምርሒ ተዋሂብዎም።
እቶም ነዚ ስራሕ ዝሰርሑ ዘለዉ ካብቲ ቦታ ስራሕ ክንቀሳቐሱ ከምዘይፍቀዶምን፤ ብናይ ኢማራት ደረጃ ኣበል ከምዝኽፈሎምን’ ዕሹግ መግቢ እንዳተመገቡ ይሰርሑ ምህላዎምን ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ። ኣብዚ እዋን ተክኖሎጂ ጽባሓ ብጉግል ማፕ ክረአ ንዘይተርፎ ሃንገራት፤ እቲ ስራሕ ብኽንድዚ ብምስጢር ክተሓዝ ተባሂሉ ዝግበር ሸበድበድ ንምግንዛቡ ከምዘጸግም እቶም ምንጭታት ወሲኾም ሓቢሮም።
እቶም ምንጭታት ናብ ሬድዮ መድረኽ ዝለኣኽዎ ካልእ ወተሃደራዊ ዝርዝራት ንሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ ዝትንክፍ ስለዝኾነ ሬድዮ መድረኽ ከቃለሖ ኣይመረጸን።
መንግስቲ ሕቡራት ኢማራት ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ናይ ሓሊብ፣ ክሊማ፤ ራስ ዳርማ መዓስከራትን መዕርፎ ነፈርቲን ሃኒጹ ምህላዉ ዝፍለጥ ኮይኑ ኣብ በበይኑ እዋናት ዝተፈላለዩ ወተሃደራዊ ስምምዓት ከምዝተፈራረሙ ይፍለጥ። ኣብዚ ብርክት ዝበለ ገንዘብ ዘለዎ ውዕላት ኣቶ ኣብረሃም ኢሳያስ ከም ወኪል ሓይሊ ኣየር ኮይኑ ይሳተፍ ምህላዉ ዘይንቡር ተርእዮ ሙኻኑ ዝገለጹ እቶም ምንጭታት፤ ካብ ኢማራት ይርከብ ዘሎ ገንዘብ ብዘይካ ፕረዚደንት ዝፈልጦ ካልእ ኣካል ከምዘየሎ ምስ ምስታፍ ናይ ኣቶ ኣብረሃም ኣተኣሳሲሮም ገሊጾም።


text:
ሕብረተሰብ ንከገልግሉ ዝለዓለ ሓላፍነት ዝተሸከሙ ኣመራርሓ ነቲ ክመርሕዎ ዝመረፆም ህዝቢ ብቅንዕና፣ ካብ ኣድልዎን ወገናውነትን ናፃ ብዝኾነ ኣገባብ ከገልግልዎ ግድን እዩ። ሓደ ኣመራርሓ ኣብ ትሕቲኡ ንዝርከቡ ሰራሕተኛታትን መላእ ህዝብን ክመርሕ ዘኽእሎ ዓቕሚ እንተዘይወኒኑ እቲ ክረጋገፅ ዝግባእ ስራሕ ክውገን ኣይኽእልን። ዘይቅኑዕ አመራርሓ ብዝተፈላለዩ መንገድታት ዝግለፅ እንትኸውን ብፍላይ ውፅኢት ኣተሓሳስባን ተግባርን ኣካብንት ክራይ ዝኾኑ ከባብያውነት፣ ፀረ ዲሞክራሲ፣ ዘይምቅልላስ፣ በለፅን ብቕንዕና ንሕብረተሰብ ዘይምግልጋልን ቀንዲ መግለፅታት እዮም።እቲ ንህዝቢ ብማዕረ ከገልግል ኣብ መሪሕነት ዝተቐመጠ ኣመራርሓ ኣካቢ ክራይ እንተኾይኑ ኣብ ትሕቲኡ ዝርከቡ መሓውራት እውን ሸውሃቱ ከዕግስሉ ዝኽእሉን ንዕኡ ዝመስሉን አካብቲ ክራይ እዩ ዘተኣኻኽብ። ምኽንያቱ ንህዝቢ ዘገልግሉን ቅኑዓትን ሰራሕተኛታት እንተኣትዮም ድልየተይ ንኸየማልእ ዕንቅፋት ክኾኑኒ እዮም ኢሉ ስለዝሓስብ ፈፂሙ ኣየቕርቦምን። ስለዝኾነ እቲ ከምዚ ዝበለ ኣመራርሓ ብዛዕባ ውልቀ ክብሩን ረብሕኡን እምበር ብዛዕባ ሕብረተሰብ ክግደስ እዩ ኢልካ ኣይሕሰብን።
ብተመሳሳሊ እቲ ህዝቢ ንከገልግል ሓላፍነት ዝተሓንገጠ ኣመራርሓ ብከባብያውነት ዝዓወረ እንተድኣ ኮይኑ ካፍቲ ዝተፀናወቶ ሕማም ተበጊሱ ኣብ ትሕቲኡ ደቂ ከባቢኡ ጥራሕ እዩ ዘተኣኻኽብ። በዚ ድማ ረብሓታት ሓድነትን ሰብኣውነትን ብምሕሳብ ብቕንዕናን ተወፋይነትን ዘገልግለሉ ኣንደበት ኮነ ስብእና ክህልዎ ኣይኽእልን። ኣብዚ ዘለናሉ መዋእል ዓለም ብዝማዕበለ ቴክኖሎጂ ሓበሬታን ኤሌክትሮኒክስን ናብ ሓደ መንደር እናተለወጠት ኣብ ዝመፀትሉ እዋን ብቀበሌያዊ፣ ወረዳውን ዞባውን ኣተሓሳስባታትን ተግባራትን ምሽማም ዓብይ ሓደጋ እዩ። ነዚ እዩ እውን ኣተሓሳስባን ተግባርን ኣካብነት ክራይ፣ ከባብያውነት፣ ፀቢብነትን ትምክሕትን ቀንዲ ኣጀንዳ ሃገርናን ክልልናን ኮይኖም ብቑርፀኛ መሪሕነት ውድብን ብውዕዉዕ ተሳትፎ ሕብረተሰብን ቃልሲ እናተገበረሎም ዝርከብ። ብመሰረት እዚ ካብ ብርኪ ሃገር ክሳብ ወረዳታትን ጣብያታትን መድረኻት ብምድላው ኣንፃር እዞም ሓደጋታት ቃልሲ እናተገበረ ይርከብ፡፡
እዚ ዘረጋገፆ ውፅኢት እንትንርኢ ብውሱን ደረጃ ፀገማት ህዝቢ ዝፍትሕሉን ሕቶታት ሕብረተሰብ ምላሽ ዝረኽብሉን ኩነታት ተጀሚሩ ኣሎ።በዚ መዳይ ዝሐሸ ኣፈፃፅማ የርእያ ዘለዋ ከተማታትን ወረዳታትን ትግራይ ድማ ምህላወን ጋህዲ እዩ። ካብ ሞንጐ እዚአን፣ ከተማ ውቕሮ ሓንቲ እያ።ኣብ 2009 ዓም ኣብታ ከተማ ኣብ ዝተኻየዱ ዓሞቕቲ መድረኻት ተሃድሶ ልዕሊ 70 ዝኾኑ ሕቶታት ሰናይ ምምሕዳርን ልምዓትን ብሕብረተሰብ ቀሪቦም ነይሮም። ካብዚኦም እቶም 40 ብዓቕሚ እቲ ምምሕዳር ተፈቲሖም እዮም።እቶም ካብ ዓቕሚ ንላዕሊ ዝኾኑ መደባት ድማ እቲ ምምሕዳር ምስ ዞባን ክልልን ብምውዳድ ከከም ቅደም ሰዓብ ኣድላይነቶም ተፈልዮም ንምፍታሕ ምንቅስቓስ እናተገበረ ይርከብ። ፈለማ እቶም ኣብ ዙርያ ሰናይ ምምሕዳር ዝተልዓሉ ሕቶታትን ፀገማትን ከምኡ እውን ዝተውሃቦም መፍትሒ ክንርኢ፡፡
ኣብ ምምሕዳር እታ ከተማ መለለዪ መንነት ዝወሃበሉ ግዘ ኣብ ሰሙን ክልተ መዓልቲ ጥራሕ እዩ ነይሩ። እቲ ኣብ ውሽጢ ክልተ መዓልቲ ዝወሃብ ምስቲ ዘሎ በዝሒ ተገልጋላይ ስለዘይመጣጠን ብርክት ዝበሉ ነበርቲ ኣብ ዝደለይዎ እዋን ግልጋሎት ከይረኸቡ ስለዝተርፉ ይንገላትዑን የማርሩን ነይሮም። ካብዚ ዝብገስ ኣብቲ መድረኽ ድሕሪ ምግምጋም ዕደላ መለለዪ መንነት ሰሙን ምሉእ ንኽኸውን ብምግባር ዕግበት ተገልገልቲ ናይ ምርዋይ ስራሕቲ ተተግቢሩ እዩ። እቲ ፀገም እዚ ጥራሕ ኣይነበረን፤ ማሕበራዊ ኣብያተ ፍርዲ ጣብያታት ኣብ ሰሙን ክልተ ግዘ ጥራሕ እየን ንሕብረተሰብ ኣገልግሎት ዝህባ ነይረን። እዚ ዝፈጠሮ ፀገም ድማ ህዝቢ ግቡእ ግልጋሎት ከይረኸበ ይመላለስን ይንገላታዕን ስለዝነበረ ግልጋሎት ኣይንረክብን ዘለና ብዝብል የንፀርፅር ምንባሩ ሓላፊት ቤት ፅሕፈት ሲቪስ ሰርቪስ ከተማ ውቕሮ ወይዘሮ ኣስካሉ ከፈይ የረድኣ። ነዚ ፀገም ንምፍታሕ ድሕሪ እቲ መድረኽ ሕብረተሰብ ኣብ ኩሉ መዓልቲ ስራሕ ኣገልግሎት ዝረኽበሉ መስርሕ ብምትእትታው ተግባራዊ እናኾነ ይርከብ።
ምምሕዳር ከተማ ውቕሮ ድሕሪ ብዕምቆት ምህዳስ ኣብ ምክልኻል ዝተጋነኑ ፀብፃባት ኣፈፃፅማ መደባት ኣድሂቡ ሰሪሑ እዩ። ብፍላይ ኮማንድ ፖስት ሰናይ ምምሕዳር እታ ከተማ መን እንታይ ከምዝሰርሐን ከምዘይሰርሐን ዝቆፃፀርሉ መስርሕ ስለዘተኣታተወ ዝተጋነነ ፀብፃብ ምቕራብ ዝነከየሉ ኩነታት ተፈጢሩ ኣሎ። ዓሚዩቕ መድረኽ ተሃድሶ ቅድሚ ምክያዱ ግና ሓለፍቲ ዝተፈላለያ ኣብያተ ዕዮ ኣብ ባይታ ዝሰርሕዎም መደባት ዘየለዉ 100 ምኢታዊ ከምዝፈፀሙ ምፅብፃብን ንኡሽተይ ተሊምካ ልዕሊ ትልሚ ተፈፂሙ ምባልን ከምዝነበረ ብዝርዝር ተገምጊሙ እዩ። በዚ ድማ ዝተኾሓሓለ ፀብፃብ ዘቕርብ ሰራሕተኛ ሽልማትን ዕብየትን ዝረኽበሉ ብኣንፃሩ ፅቡቕ ስራሕ ሰሪሑ ኣብ ባይታ ዝተሰርሐ ዘቕርብ ዝንቀፈሉን ዝንቆተሉን ኣሰራርሓ ዝቐየረ ኣካይዳ ተፈጢሩ ኣሎ፡፡
ብዘይካ እዚ ኣብ ምምሕዳር ከተማ ውቕሮ ቅድም እንትብል ኣብ ሓበራዊ ኮሚቴ ፍትሒ ማለት እውን ኣብ ቤት ፍርዲ፣ ፍትሒ፣ ፖሊስን ካልኦት ኣካላት ፀጥታን ተናቢብካ ኣብ ምኻድ ፀገማት ነይሮም። ድሕሪ ብዑምቆት ምህዳስ ግና ተናቢቦም ምስራሕ ብምጅማሮም ኣብዚ መዳይ ለውጥታት ይረኣዩ ኣለዉ። ንኣብነት ኣብታ ከተማ ገበናት እናወሰኹ ይመፁ ምንባሮም ብሕብረተሰብ ብተደጋጋሚ ንዝቐረበ መረረት ኣብ ግምት ብምእታው ፍሉይ ሓይሊ ፖሊስ ክምደብ ክኢሉ እዩ። እዚ ኮይኑ ሐዚ እውን ኣብ ጉዳይ መሬት ዝርአ መሰኻኽር ሓሶትን ኣብ ጉዳይ ፀጥታ ዝነበሩ ፀገማትን መሊኦም ስለዘይተፈትሑ ንቕድሚት ትኹረት ተዋሂብዎም ከም ዘሎ እተን ሓላፊት የረድኣ።ብተወሳኺ ኣብ ቤት ማዘጋጃ ምምሕዳር ከተማ ውቕሮ ኣብ ጉዳይ ኣተዓዳድላ መሬት ዝለዓለ ፀገም ከምዝነበረ ብህዝቢ ተላዒሉ ነይሩ። ነዚ ፀገም ንምፍታሕ ድሕሪ ተሃድሶ ንሕብረተሰብ ብግቡእ ብምግልጋል ሞዴል ናብ ምዃን በቒዑ። መርኣያ ናይዚ ውፅኢት ኣብ 2009 ዓ/ም ኣብ ምምሕዳር ከተማ ውቕሮ ኣብ ዝተገበረ ስርርዕ ኣፈፃፅማ ስራሕ ኣብያተ ፅሕፈት ቀዳመይቲ እቶት፣ ካልአይቲ ቤት ማዘጋጃ ሳልሰይቲ ድማ ቤት ፅሕፈት ፍትሒ ፀብለልታ ከመዝግባ ክኢለን እየን።
ብተወሳኺ ኣብ ኣወሃህባ ግልጋሎት ሕብረተሰብ ዝተልዓሉ ፀገማት ንምፍታሕ ኣብ መዓልቲ ስራሕ ይካየዱ ዝነበሩ ኣኼባታት ቀዳምን ሰንበትን ጥራሕ ንክካየዱ ብምውሳን ሕብረተሰብ ኣብ ኩለን ናይ ስራሕ መዓልቲ እናተገልገለ ይርከብ።
ኣብ ምምሕዳር ከተማ ውቕሮ ኣብ እዋን መድረኽ ዓሚዩቕ ተሃድሶ ይኹን ብድሕሪኡ ኣብ ዝተኻየዱ መድረኻት ሰናይ ምምሕዳር ፀገም ኣብ ልዕሊ ዝተረኸቦም 46 ሰራሕተኛታት መንግስቲ መጠንቀቕታ ተዋሂቡ እዩ። ካብዚኦም እቶም 20 ኣብ ማህደሮም ትኽክለኛ ዝኾነ ቁፃር ሰነድ ዘይነበሮም እዮም። ክልተ ሰራሕተኛታት ድማ ጉዳዮም ብሕጊ ንክረአ ናብ ቤት ፍርዲ ተላኢኹ ኣሎ። ከምኡ እውን ሰለስተ ኣመራርሓ ካብ ሓላፍነቶም ወሪዶም እዮም። ንኣብነት ኣብታ ከተማ ቅድሚ ክልተ ዓመት ዓዲ መስቀል ኣብ ዝተብሃለ ፍሉይ ከባቢ ከንቲባ እታ ከተማ ስርዓት ብዘይፈቕዶ መንገዲን ብዝተሓተ ዋጋ ሊዝን ዕደላ መሬት ኣካይዱ እዩ። እቲ ዝተዓደለ መሬት ሕጋዊ ኣብ ርእሲ ዘይምኻኑ ናብ ቤት ማዘጋጃ እታ ከተማ ደብዳቤ ብምፅሓፍ ናይ ምስፍሕፋሕ ስራሕ ሓቲቱ። ይኹን እምበር ጉዳይ መሬት ዝምልከት ማኔጅመንትን ምምሕዳር መሬትን ቤት ማዘጋጃ እዩ ክውስን ዝግበኦ ነይሩ። ኣብ ጉዳይ መሬት ወረዳ ኣማሓዳሪ ክውስንን ደብዳበ ክፅሕፍን ዘይግበኦ ዋላ እንተነበረ ብኢደ ወነኑ ካብ ሕጊ ወፃኢ ክውስን ምኽኣሉ ኣብቲ መድረኽ ይኹን ኣብ ከይዲ ምፅራይ ክረጋገፅ ክኢሉ እዩ። ስለዝኾነ እቲ ዘይሕጋዊ ስራሕ ዝሰርሐ ከንቲባ ካብ ዝነበሮ ሓላፍነት ክወርድ ብምግባር ጉዳዩ ብኮምሽን ፀረ ግዕዝይና ክልል ትግራይ እናተፃረየ ይርከብ።
ብተወሳኺ ድሕሪ ተሃድሶ ብርክት ዝበሉ ኣመራርሓን ሰራሕተኛታትን እናተሸጋሸጉ መፂኦም እዮም። ንኣብነት ሓላፊ ፕሮፖጋንዳ ህወሓት፣ ሓላፊ ጉዳይ መናእሰይን ስፖርትን፣ ሓላፊ ርክብ ህዝብን መንግስትን፣ ምክትል ሓላፊት ቤት ፅሕፈት ማሕበራዊ ጉዳይን ምክትል ሓላፊት ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮን እታ ከተማ መደቦም ብኣግባቡ ስለዘይፈፀሙ ተሸጋሺጎም እዮም። ከምኡ እውን 170 ሽሕ ብር ብምጥፍፋእ ተጠርጢሩ ዝነበረ ሓደ ተሓዚ ገንዘብ ቤት ፅሕፈት ትምህርቲ ከተማ ውቕሮ ብምፅራይ ሕጋዊ ስጉምቲ ክውሰዶ ተገይሩ እዩ።
ምምሕዳር ከተማ ውቕሮ ሓይሊ ሰቡን በጀቱን ብምውዳድ ጎድና ጎድኒ ምርግጋፅ ሰናይ ምምሕዳር ህዝቢ ንክማለአሉ ዝሓተቶም ዘፈራት ልምዓት ኣብ ምምላእ እውን ብዙሕ ተንቀሳቒሱ እዩ።ብመሰረት እዚ ኣብታ ከተማ ዝርከባ ኣብያተ ትምህርቲ ዝነበረ ምፅባብ ክፍልታት ንምፍታሕ ብዝተገበረ ምንቅስቓስ ቤት ትምህርቲ ደብረ ንሂጎን ቤት ትምህርቲ ቅሳነትን ንሕድሕዶም ሓደ ህንፃ ዝተሃነፀሎም እንትኾን ሓፁር ዘይነበሮ ቀዳማይ ብርኪ ቤት ትምህርቲ ኣውላዕሎ ድማ በመሰረት ሕቶ ህዝቢ ተሰሪሑ እዩ። ብተወሳኺ ኮሌጅ መሰልጠኒ ሕርሻ ውቕሮ ብመሰረት ሕብረተሰብ ዘቕረቦ ተደጋጋሚ ሕቶ ካብ ዲፕሎማ ናብ ደረጃ ዲግሪ ክዓቢ ክኢሉ እዩ። ኣብ ከተማ ውቕሮ ማእኸል መውሃቢ መዘወሪ ፍቓድ ተሽከርከርቲ ንክኽፈት ብሕብረተሰብ ዝቐረበ ሕቶ ብክልል መንግስቲ ተፈቒዱ ስራሕ ንምጅማር ምድላዋት ተዛዚሙ ኣሎ። ከምኡ እውን መስርሕን መሸጥን ሼዳት ሓፂነ መፂን፣ ዕንፀይትን እንስሳን ተሃኒፆም ንተጠቀምቲ ንምትሕልላፍ ተዳልዮም ኣለዉ።
ካልእ ኣብታ ከተማ ካብ ሆቴል ጀርመን ክሳብ ኤልሻዳይ እናተብሃለ ዝፅዋዕ ከባቢ ዝወስድን ኣብ ከባቢ ፍትሓዊ ልቓሕ ደደቢት ዝነበሩን ተፋሰሳት ተሰሪሖም ኣለዉ። ብተወሳኺ ኣብታ ከተማ ኣብ ከባቢ መሰልጠኒ ቴክኒክን ሞያን፣ ቀፅሪ ኮንደምንየም፣ ከባቢ ካልኣይ ብርኪ ቤት ትምህርቲ ውቕሮን ከባቢ ቤት ፅሕፈት ዎርልድ ቪዥንን ውሽጣ ውሽጢ መንገዲ ፀፀር ተሰሪሑ እዩ። ከምኡ እውን ኣብ ከባብታት ዕዳጋ ብዕራይ፣ ቅዱስ ዮሴፍ፣ ኮሌጅ ሰማእታት፣ ቤት ትምህርቲ ቅሳነት ተዓፅዮም ዝነበሩ ጎደናታት ብናይ ሕብረተሰብ ሕቶ ተኸፊቶም ኣገልግሎት እናሃቡ ይርከቡ።
እቲ ካልእ ድሕሪ ዓሚዩቕ ተሃድሶ ዝተሰርሐ ስራሕ ኣብታ ከተማ መሬት ወሲዶም ዘየልምዑ ዝነበሩ ወገናት ንከልምዕዎ ዝተገበረ ምልዕዓል እዩ። ብመሰረት እዚ ከባቢ ገዛ ገ/ስላሴ፣ ሓዱሽ ዓዲ፣ ምምሕዳር ወረዳ ክልተ ኣውላዕሎን ካልኦት ቦታታትን ህንፀቶም ብስፍሓት ክቕፅሉ ተገይሩ ኣሎ። ኣብ መንጎ ወረዳ ክልተ ኣውላዕሎን ምምሕዳር ከተማ ውቕሮን ዝርከብ ብግቡእ ምርኽኻብ ዘይተገበረሉን ዘይተኸለለን ንውራ ይዕድም ዝነበረ መሬት እውን ኣብዚ ሕዚ እዋን ክልቲኦም ምምሕዳራት ብምውዳድ ዝከላኸልሉ መንገዲ እናሰርሑ ይርከቡ። ፀገም መንበሪ ኣባይቲ ሰራሕተኛታት መንግስትን ካልኦት ነበርትን ንምፍታሕ ኣብ ዝተገበረ ምንቅስቓስ ድማ ን54 ማሕበራት መስርሒ ኣባይቲ ዝኸውን መሬት ተዓዲለን ኣለዋ።
እቲ ካልእ ብህዝቢ ተላዒሉ ዝነበረ ምቁርራፅን ምጥፋእን መብራህቲ ዝምልከት ተደጋጋሚ ሕቶ እዩ። ነዚ ድማ ትራንስፎርመራት ብምዕዳግ እቲ ዝነበረ ፀገም ምቅላል ተኻኢሉ ኣሎ። ብመሰረት እዚ ኣብ ጣብያ ጥዕና ኮነሬል ታደለ፣ ካልኣይ ብርኪ ቤት ትምህርቲ መጋቢት 30፣ ካልኣይ ብርኪ ቤት ትምህርቲ ኣውላዕሎ፣ ኣብ ከባቢ ካልኣይ ብርኪ ቤት ትምህርቲ ውቕሮ፣ ዎርልድ ቪዥን፣ ኮሌጅ ቴክኒክን ሞያን ከምኡ እውን ናብ ከተማ መቐለ መውፅኢ ዘለዉ ከባብታት ትራንስፎርመር ተዓዲግሎም ፀገም መብራህቲ ዝተፈትሐሎም ከባብታት እዮም። ብተመሳሳሊ ኣብ ፍትሓዊ ክፍፍል ማይ ዝነበሩ ፀገማት ድሕሪ ተሃድሶ ማዕረ ኣተዓዳድላን ተጠቃምነትን ማይ ንክሰፍን ዝተገበረ እንትኾን እቲ ኣብታ ከተማ ዝርአ ፀገም ማይ ብዘላቕነት ንምፍታሕ ድማ ካብ ጣብያ ኣብርሃ ወኣፅብሃ ናብ መውፅኢ ከተማ መቐለ ዝዝርጋሕ ማይ ህንፀቱ ኣብ ከይዲ ይርከብ። ከምኡ እውን ብመሰረት ሕቶ ህዝቢ ምቁርራፅ ማይ እንተጋጥም ማይ እተቕርብ ቦጥ፣ ፅርግያታት እንትበላሸዉ እተስተኻኽል ዶዘር፣ ጉሓፍ ዘመላልሳ ኣናእሽተይ ተሽከርከርቲ፣ ካብ ቄራ ናብ ኣብያተ ስጋ ዘመላልሳ መካይን ተዓዲገን ሕብረተሰብ እናገልገላ ይርከባ።
ብሓፈሻ ምምሕዳር ከተማ ውቕሮ ድሕሪ ብዕምቆት ምህዳስ ኣካላት መሪሕነት ንድሕሪት ኣብ ዝጎትት ተግባራት ኣካብነት ክራይን ከባብያውነትን ብምውፋር ፀገም ዝፈጥሩ ኣብ ልዕሊ ዝነበሩ ዝተጀመረ ዝተዋደደ ቃልሲ ተጠናኺሩ ክቕፅል ይግባእ። ምኽንያቱ ልዕሊ 60 ሽሕ ሰማእታት ንሓደ ዕላማ ኣብ ሓደ ጉድጓድ ዝቐበረ ህዝቢ ንከባብያውነትን ኣካብነት ክራይን ዝፀውር እንግዳኣ ክህልዎ የብሉን። ስለዚ እቶም ምእንታና ዝተገበሩ ሰማእታትና ብልምዓትን ሰናይ ምምሕዳርን ንምድባስ ሎሚ እውን ከም ትማሊ ሓድነትና አስጢምና ብምቅላስ እቲ መንግስቲ ዝሓንፀፆ ትልሚ ዕብየትን ትራንስፎርሜሽንን ብምዕዋት ዘላቒ ተጠቃምነትና ክነረጋግፅ ክንረባረብ ይግባእ።


text:
ዝሓለፈ ዓርቢ ቤት ፍርዲ ከቕርቡ ተባሂሎም ዝነበሩ ምስ ሕቶ መንነት ህዝቢ ወልቃይት ብዝተኣሳሰረ ተኣሲሮም ዝርከቡ ኮሌኔል ደመቀ ዘውዱ ዝሓለፈ ዓርቢ ናብ ቤት ፍርዲ ክቐርቡ ትፅቢት ይግበር እንተነበረ`ኳ ከይቀረቡ ምትራፎም ዋና ፀሓፊን ሓላፊ ርክብ ህዝብን ሕቶ መንነት ወልቃይት ኣቶ ተሻገር ወልደሚካኤል ተሰማን ሓቢሮም።
ኣብ ኢትዮጵያ ከተማ ባህርዳር፡ ካብ ትማሊ ሰንበት ጀሚሩ፡ ትካላት ወሃብቲ ኣገልግሎታት ስራሕ ጠጠው ኣቢለን ከምዘለዋ ነበርቲ ይገልጹ`ለዉ። ወሃቢ ቃል መንግስቲ ግን፡ ሎም ትካልት መንግስቲ ሰሪሐን`የን ይብሉ።
ብኻልእ ወገን ኣብ ከተማ ጎንደር ውጥረት ከምዘሎ ይግለጽ ኣሎ። መኢኣድ ዝተባህለ ተቓዋሚ ፓርቲ ድማ ኣብ ኣዲስ ኣበባን ኣርባምንጭን ኣባላተይ ይሳደዱ ኣለዉ ይብል።
ብኻልእ ወገን ዝሓለፈ ዓርቢ ቤት ፍርዲ ከቕርቡ ተባሂሎም ዝነበሩ ምስ ሕቶ መንነት ህዝቢ ወልቃይት ብዝተኣሳሰረ ተኣሲሮም ዝርከቡ ኮሌኔል ደመቀ ዘውዱ ዝሓለፈ ዓርቢ ናብ ቤት ፍርዲ ክቐርቡ ትፅቢት ይግበር እንተነበረ`ኳ ከይቀረቡ ምትራፎም ዋና ፀሓፊን ሓላፊ ርክብ ህዝብን ሕቶ መንነት ወልቃይት ኣቶ ተሻገር ወልደሚካኤል ተሰማን ሓቢሮም።
ንሶም: እቶም ኮሌኔል ቤት ፍርዲ ከቕርቡ እዮም ብዝብል ብዝሑ ንምግላፅ ዘፀግም ህዝቢ ወፂኡ ከምዝነበረን ኣብ ከተማ ብዙሕ ፍሉይ ሓይልን ኣባላት ሓይልታት ምክልኻልን ይዘዋወሩ ምንባሮም ጠቒሶም።
መንእሰያትብብዝሒ ስለዝወፀ እቲ ቦታ ስለዝተዓፀወ ሎሚ እውን ናብ ቤት ፍርዲ ምቕራብ ኣይተኽኣለን፤ ን24 ነሓሰ ተቖፂሩ’ሎ ክብሉ ነቲ ኮሚቴ ገሊፆምልና" ኢሎም ኣቶ ተሻገር።
ምስ ካልኦት ኣባላት እቲ ኮሚቴ ብሓባር እቶም ኮሌነል ተኣሲሮምሉ ኣብዝርከብዎ ከምዝበፅሑዎም እውን ኣቶ ተሻገር ሓቢሮም።
ኣቶ ተሻገር ብተወሳኺ ኣብ ወረዳታት ቃፍታ ሑመራ፣ወልቃይትን ፀገደን ዝለዓለ ምንቅስቓስ ፍሉይ ሓይሊ ክልል ትግራይ ይርከቡ ኣለው፤ነቲ ህዝቢ መውፅእ መእተዊ ኣስኢኖምዎ ይብሉ ።
ኮሌኔል ደመቀ ናብ ቤት ፍርዲ ዘይቐረብሉ ምኽንያትን ኣብቲ ክልል ይርአ ኣሎ ብዛዕባ ዝተብሃለ ፅኑዕ ሓለዋ ፀጥታን ዝተሓተቱ ወሃቢ ቃል እቲ ክልል ኣቶ ንጉሱ ጥላሁን ከምዚ ክብሉ መሊሶም።
“እቲ ጉዳይ ብቤት ፍርዲ ዝተትሓዘ እዩ።ብወገና ዝኾነ ይኹን ብሕጊ ዝተጠርጠረን ዝድለን ኣካል ከምኡ እውን ኣብ ትሕቲ ቁፅፅር ሕጊ ዝርከብ ኣካል ኣብያት ፍርዲ ብመሰረት ኣሰራርሓን ሕግን ይትሓዝ ከምዘሎን ሕገ መንግስታዊ ኣካይድኡ ሓሊዩ ይኸይድ ከምዘሎን ኢና ንፈልጥ።”
ብምውሳኽ ኣቶ ንጉሱ መዓልታውን ሰሙናውን ውዕሎ ኣብያተ ፍርዲ ዝርዝር ቴክኒካዊ ኣሰራርሓ ናይ ኣብያተ ፍርዲ እዩ ኢሎም ።
ኣባላት ሓይልታት ምክልኻል ኣብቲ ከባቢ ይንቀሳቐሱ ኣለው ብዛዕባ ዝተብሃለ ኣቶ ንጉሱ ጥላሁን ክምልሱ ከለው ኣብቲ ክልል ቅድም ክብል እውን ምንቅስቓስ ሰራዊት ኢትዮጵያ ዝነበረሉ ከምዝኾነ ብምሕባር ኣብዚ ሕጂ እዋን ብመጠን ይኹን ብዓይነት ዝተፈለየ ምንቅስቓስ የለን፤ ሓይልታት ምክልኻል ናይቲ ሕብረተሰብን ሃገርን ሰላም ኣብ ምርግጋፅ እዮም ዝርከቡ ዘለው ኢሎም።
ምሉእ ትሕዝቶ አብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ሰሉስ 31 ጥቅምቲ 2017 ዘይነዓቕ ንእስነት፡ ካብ ፍቕሪ ገንዘብ ህደም - መበል 22 ክፋል
እግዚኣብሔር ቅዱስን ብሩኽን በዓለ መስቀል ይግበረልና። ኣሜን ።
መሰቀል ጽንእነ
መሰቀል ቤዛነ
መስቀል መድሃኒተ ነፍስነ
ንሕነስ ኣመነ በኅይለ መስቀሉ ድኀነ።
“ወወሃብኮሙ ትእምርተ ለእለ ይፈርኁከ ከመ ያምሥጡ እምገጸ ቅስት ወይድኃኑ ፍቁራኒከ”። “ስለ ሓቂ ምእንቲ ኪለዓል ነቶም ዝፈርሁኻ ሰንደቕ ዓላማ ሃብካዮም” Read More...
ቀዳም 30 መስከረም 2017 - መስቀል ጎይታ ምጻር
“ብዘይ ገለ ውልውል ድማ እቲ ዚንእስ በቲ ዚዓብዮ ይምረቕ እዩ።” ዕብ 7:7።
ሰላመ እግዚኣብሔር ምስ ኩልኻትኩም ይኹን።
ብምኽንያት ናይ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ዘመነ ጾመ ፍልሰታ፥ ካብ ሰኑይ፥ ፩ ነሓሰ ክሳብ ፲፭ ነሓሰ ፳፻፱ (7 August - 21, 2017) እዉጅ ጾም እዩ።
መዓልታዊ ፈነወ ራድዮ ተዋህዶ
ሓሙስ 31 ነሓሰ 2017
መግለጺ ብዛዕባ ቅዱስ እንጦንዮስ ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት 3ይ ፓትርያርክ ኦርቶዶክሳዊት ቤተ ክርስቲያን ተዋሕዶ ኤርትራ።
ቀሺ ፕሮፈሶር ኣትናቴዎስ ገብረኣብ ሓላፊ ወጻኢ ጉዳያት ቀኖናዊ መንበረ ጵጵስና ኣህጉረ ስብከታት ብዛዕባ ጉዳይ ዕርቂ ፓትርያርክ ቅዱስ እንጦንዮስ ኣመልኪቶም ሓሙስ 27 ሓምለ 2017 ምስ ሬድዮ ኣሰና ዘካየድዎ ቃለ መጠይቕ
ሊቀ ካህናት ቀሺ ገብረሚካኤል ዮሃንስ ብዛዕባ ጉዳይ ዕርቂ ፓትርያርክ ቅዱስ እንጦንዮስ ኣመልኪቶም ሰሉስ 28 ሓምለ 2017 ምስ ሬድዮ ድምጺ ኣመሪካ VOA Tigrigna ዘካየድዎ ቃለ መጠይቕ
ቀሺ ፕሮፈሶር ኣትናቴዎስ ገብረኣብ ሓላፊ ወጻኢ ጉዳያት ቀኖናዊ መንበረ ጵጵስና ኣህጉረ ስብከታት ብዛዕባ ጉዳይ ዕርቂ ፓትርያርክ ቅዱስ እንጦንዮስ ኣመልኪቶም ሓሙስ 20 ሓምለ 2017 ምስ ሬድዮ SBS Tigrinya ዘካየድዎ ቃለ መጠይቕ


text:
፯/7ሓምለ ዓመታዊ ክብረ ብዓል ጻዕዳ እምባ ስላሴ/7th of July the Cellebration of Xaeda Embaslesie Monastery
በስመ ኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሃዱ ኣምላኽ ኣሜን!
፯/7ሓምለ ዓመታዊ ክብረ ብዓል ጻዕዳ እምባ ስላሴ
ሃገርና ኤርትራ ሓንቲ ካብተን ብጥንታውያን ገዳማትን ኣድባራትን ሃብታማት ዝኾና ውሑዳት ሃገራት እያ። ንሎሚ ሓደ ካብቶም ኣብ ውሽጣ ዝርከቡ ፍሉጣትን ጥንታውያንን ዝኾኑ ሓደ ዝኾነ ገዳም ጻዕዳ እምባ ስላሴ ክንርኢ ኢና።
ገዳም ጻዕዳ እምባ ስላሴ ኣብ ዞባ ዓንሰባ ጻዕዳ እምባ ኣብ ዝተባህለ ቦታ ዝርከብ ኮይኑ ብኣቡነ ሰይፌ ሚካኤል ዝተባህሉ ኣቦ ዝተመስረተ ኢዩ። ናብ’ዚ ገዳም እዚ ንምብጻሕ ካብ ከተማ ከረን ተበጊስካ ብሸነኽ ደቡባዊ ምዕራብ ሩባታትን ጎቦታትን ድሕሪ ምሕላፍ ግምጃ ወርቅ ኣብ ዝተባህለ ኣብቲ እግሪ ገዳም ተመስሪቱ ዘሎ ነዊሕ እምባ ትበጽሕ። ካብ ከረን ክሳዕ ግምጃ ወርቅ ብእግርኻ ካብ 4 ክሳዕ 5 ሰዓት ዝወስድ ኮይኑ ብድሕሪኡ ነቲ ተሪር ነዊሕ እምባ ብጥውይዋይ መንገዲ እግሪ ንሓደ ሰዓትን ፈረቓን ተጓዒዝካ ማዕደዋይ ዝተባህለ ቦታ ትበጽሕ ።ጠቕላላ እምበኣር ካብ ከተማ ከረን ክሳዕ ጫፍ ናይቲ ገዳም ካብ 6 ሰዓት ክሳዕ 6ን ፈረቓን ሰዓት ይወስድ።
ካብ ማዕደዋይ ናብ ውሽጢ ገዳም ምስ ኣቕናዕካ ድማ ብዘይካ መርገጺ እግሪ ካልእ ስፍሓት ዘይብላ ብየማና ጸጋማ ኣዝዩ ነዊሕን ሽው ዝበለ ጸድፊ ዘለዋ ብጭንቂ እትስገር ጽንፈ ጽልመት ተባሂላ እትጽዋዕ ገደል ትርከብ፡ እዛ ንምስጋራ ጭንቂ ዝኾነት መንገዲ እቶም ዝለመድዋ ንዓኣቶም ከም ኩሉ መገድታት እያ። ኣብኡ ዝርከቡ ናይ ገዳም ኣቦታት ዝተፈላለየ ናውቲ ህንጻ ይኹን ነቲ ገዳም ዘድሊ ቀረባት በዛ ኣዝያ ጸባብ ዝኾነት መገዲ ከም ኣብ ሜዳ ዘለዉ እና ነጠሩ ይስግርዎ። ካብዚ ቀጺልና ደጌ ሰላም ከምኡ እውን መገዲ ሰማይ ዝበሃሉ ኣብቲ ናብቲ ገዳም ዘእቱ ዘሎ ጥውይዋይ መገዲ ይርከቡ።ነዚ ኩሉ ሰጊርካ ኢኻ ከኣ ናብ’ቲ ገዳም ትኣቱ።
ናብዚ ገዳም እዚ ንኽትኣቱን ንኽትበጽሕን ካብ ከተማ ከረን ተበጊስካ ነዚ ኩሉ ዓቐበትን ቁልቁለትን ሰጊርካ ንምብጻሕ ዓቢ ዝኾነ ትዕግስትን መንፈሳዊ ሓይልን ዝሓትት እዩ።
ከም ኩሎም ቅዱሳን ቦታታት፡ቅዱስ እግዚኣብሔር ኣብዚ እውን ኣዝዩ ድንቂ ዝኾነ ተኣምራት ሰሪሑን ኣሎ። ገለ ካብቶም ፍሉያትን ዓበይትን ተኣምራት ናይዚ ገዳም እዚ ንምጥቃስ ኣብዚ ገዳም ካብ ዘልዉ ጥንታውያን ኣእዋም ክኣርጉ ከለዉ ወይ ንፋስ ክሃርሞም ከሎ ንታሕቲ ክንዲ ዝጸድፉ ንላዕሊ ገጾም ጥራሕ እዮም ዝወድቁ።እዚ ተኣምር እዚ ብዛይካ ኣብዚ ቅዱስ ቦታ እዚ ኣብ ካልእ ኣይተራእየን።
ካልእ ተኣምር እውን ናይ ንስሪ ነገር እዩ። ኩሉ ሰብ ከም ዝፈልጦ ንስሪ ይትረፍዶ ኣብ ቅድሚኡ ሞይቱ ዝጸንሖ እንሳስ ሰብ’ውን እንተኾነ ስጋ ሒዙ ክኸይድ እንተርእይዎ ከሕድጎ እዩ ዝፍትን ዕድል እንተረኺቡ ከኣ መንጢልዎ ይኸይድ። ኣብዚ ገዳም እዚ ግን ዝኾነ እንስሳ እንተ ሞይቱ ክበልዕ ኢሉ ኣይቀርብን እዩ። ኣብዚ ገዳም እዚ ዘለዉ ድንቂ ዝኾኑ ተኣምራት በዚ ዝተጠቕሰ ዝውሰኑ ኣይኮኑን። ኣብዚ ቦታ እዚ ተመን ነኺሱ ንሰብ ኣይቀትልን እዩ። እቲ ዝተነኽሰ ሰብ ልክዕ ጻጸ ከም ዝነኸሶ እዩ ዝኸውን እምበር ተመን ከም ዝነኸሶ ኣይኮነን። እዚ ከኣ ከምቲ ኣብ ግብረ ሃዋርያት 28፡3 ቅዱስ ሃዋርያ ጳውሎስ ነቲ ዕንጸይቲ ተሰኪሙ ናብ ሓዊ ከእቱ ከሎ ኣብቲ ዕንጸይቲ ዝጸንሐ ተመን ኣብ ኢዱ ጠልጠል ኢሉ ከሎ ረኣይዎ እሞ ሕጂ ክወድቕ ኢዩ፡ክመውት ኢዩ እና በሉ ገለ እኳ ዘይጎድኦ የዘኻኽረና።በዚ መሰረት ድማ ከምቲ ጎይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ ማር 16፡17፡18/፲፮፡፲፯-፲፰ ጽሒፍዎ ዘሎ “ነቶም ዝኣምኑ እዚ ምልክት እዚ ክስዕቦም እዩ ብስመይ ኣጋንንቲ ከውጽኡ ብሓድሽ ቋንቋ ክዛረቡ ኣትማን ክሕዙ፡ ዝቐትል መስተ እንተሰተዩ ከኣ ኣይከጎድኦምን ኢዩ፡ኣእዳዎም ኣብ ሕሙማት ከነብሩ ንሳቶም እውን ክሓውዩ ኢዮም” ዝብል ቃል ኣብ ግዜና ኣብዚ ገዳም እዚ ይርአ ኣሎ።
ከምኡ’ውን ኣብዚ ገዳም ዘሎ ዳዕሮ ተጸሚቑ ካብ ወይኒ ዝጥዕም ስዋ ይስራሕ።ኣሚኑ ካብኡ ንዝሰቲ ድማ ፈወሲ ይኾኖ።ካብኡ ፍልይ ዘብሎ ከኣ ሓደ እዋን ክረምቲ እዩ ነይሩ ዝናብ እና ዘነበ ከሎ ዝወረደ በርቂ ነቲ ከውሒ ወቕዖ እሞ ኣብቲ ከውሒ ስእሊ ናይ ሃገረ ኤርትራ ምስኣሉ እዩ።እዚ ከኣ ክሳዕ ሕጂ ኣብቲ ከውሒ ዝርኤ እዩ።
እምበኣርከስ ኤርትራ ሃገርና ኣዝዮም ብዙሓት ዝኾኑ ጥንታውያን ገዳማት ዝወነነት እያ።ቅድስት ኦርቶዶክሳዊት ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያና ነዚ ብኣእምሮ ክትሓዝ ዘይክኣል ብዓቐንን ብብዝሕን ፍሉይ ዝኾነ ታሪኽ ዝወነነት ከም ምዃና መጠን፡ሃገርና ኤርትራ ማዕረ ከንደይ ዝኣክል ሃይማኖታዊ ታሪኽ ዝሓዘት ምዃና ግልጺ ዝገብረልና ኢዩ።ስለዚ ኩላትና ደቃ ድማ እዚ ሃብትናን ዋንነታን ዝኾነ ቅዱስ ታሪኽ ክንዕቅቦ ሃይማኖታዊ ሓላፍነትና ኢዩ እሞ እግዚኣብሔር ጸጋኡ ኣብዚሑ ቅዱስ ዝኾነ ታሪኽና ንምሕላው ያብቅዓና።ኣሜን።
ጻዕዳ እምባ ስላሴ እምበኣር ብዙሕ ሃይማኖታዊ ሃብቲ ዝሓዘ ብዙሓት ኣቦታት ለይቲ ቁሪ፡ቀትሪ ጸሓይ ከምኡ ከኣ ናይቲ ርጉም ዲያብሎስን ሰራዊቱን ተጻብኦ እና ሰዓሩ ስለ ዓለም ፡ስለ ሃገር ኣብ ጸሎት ዝተጸምዱ ፡ምሂሮም ናይ ሃይማኖት ተካእቲ ዘፍርዩ፡ ቆጽሊን ቆሎን እና በልዑ ንስጋኦም ብምድካም ናይ ነፍሲ ልዕልና ዝሃርፉን ዝጽዕቱን ኣቦታት ዝወነን ቅዱስ ስፍራ ኢዩ።
ክብረበዓል ናይ ጻዕዳ እምባ ስላሴ ዓመት መጸ በዚ ዕለት እዚ ማለት በዓለ ቅድስት ስላሴን(፯/7 ሓምለ) በዓለ ዕረፍቶም ናይ ኣቡነ ሰይፌ ሚካኤል ፲፱/19 ጥቅምትን ይኽበር።ካብ ኩለን ከተማታትን ዓድታትን ሃገር ብዝያዳ ከኣ መላእ ዞባ ዓንሰባ ዝመጹ ነገዳያን እቲ ኣድካምን ነዊሕን ዝኾነ ጐዕዞ ሰጊሮም ኣብ’ዚ ቅዱስ ቦታ ይሳተፉ እዮም።ምስቲ ዝተገልጸ ተኣምራትን ኣቋውማን ቅርጺን መሬት ምስቲ ሃይማኖታዊ በረኸት ተደሚሩ ነጋድያን ብሓጎስን ብደስታን ንናብ ቤቶም ይምለሱ።
እግዚኣብሔር ኣምላኽና ጸሎት እቶም ኣብቲ ቅዱስ ስፍራ ኮይኖም ንኣምላኽ ዘስምሩ ዘለዉን፡ተጋድልኦም ወዲኦም ዘዕረፉን ሰሚዑ ንኹላትና ጸጋኡ የብዝሓልና።ኣሜን!!
ወስብሃት ለእግዚኣብሔር
ወለወላዲቱ ድንግል
ወለምስቀሉ ክቡር


text:
ትብፃሕ ናብ ሙሁራትን ሰብ ሃፍትን ትግራይ – በሓቂ ድኹማት ኢና..! by Gebre Selasa
—————————————————————-
እቶም ሎሚ ኣምሪርና ንነቕፎም ዘለና ናይ ስድሳታት ወለዶ ኣብ ኣፍሪካ ዝዓበየ ሰራዊት ምስ ዝወነነ መንግስቲ ገጢምካ ለውጢ ክመፅእ ይከኣል እዩ ኢሎም ኣሚኖም ተቓሊሶምስ ዝበሉዎ ድማ ሓቂ ኮይኑስ ኢትዮጵያ ብሓዱሽ ፖለቲካዊ ቕዲ ንኽትከይድ ገይሮምዋ። እሞ ድማ ብዝሒ ሙሁርን ገንዘባዊ ዓቕሚን ኣብ ዘይነበረሉ እዋን። ኣብቲ ዝተኻየደ ብረታዊ ቓልሲ ኣብ ዝተፈላለዩ ውድባትን ደርግን ተሰሊፎም ሓደ ብሓደ ብህዝቢ ትግራይ ዝተስዓሩ ሓይሊታት ብቲ ዝመጽአ ለውጢ ሑጉሳት ከምዘይኮኑን ቃልሶም ብኻልእ መልክዕ ከምዘካይዱን ብንጉሁኡ ምእዋጆም ኩሉ ዝፈልጦ ጉዳይ እዩ። ቂሞም ዘወራርዱሉ ኣብ ኢዶም ዝተረፎም መሳርሒ ድማ ናይ ትምህርቲ ዓቕሚን ቴክኖሎጂን ተጠቒምካ ኣንፃር ህዝቢ ትግራይ ዘይቋርፅ ናይ ጸለመ ጎስጓስ ምክያድን ናይ ኢትዮጵያ ህዝቢ ብስሚዒት ኣለዓዒልካ ናይ ፅልኣት ተሓባባሪኦም ምግባርን እዩ። እዚ ብዝተወሰን መልክዑ ተሳኺዑሎም እዩ እንተበልኩ ምግናን ኣይኮነን። እንተነኣሰ ኢትዮጵያ ብናይ ተጋሩ ልዕልና ትግዛእ ዘላን ህዝቢ ትግራይ ድማ ፍሉይ ተጠቃሚ ናይዚ ስርዓትን ከምዝኾና ገይሩ ዝተረድአ ተራ ዜጋ ውሑድ ኣይኮነን። ኣባላት ኢህወዴግ ዝኾኑ ከም ብኣዴንን ኦህዴድን’ኳስ ናይ ትግራይ ልዕልና ኣሎ ኢሎም ኣሚኖም፣ ኣእሚኖም ህዝቢ ኣለዓዒሎምሉስ ውጺኢቱ ድማ ካብ ናይ ፀለመ ፕሮፓጋንዳ ናብ ኣካላዊ ጥቕዓት ክሰጋገር ኪኢሉ።
ናይ ሀዚ ትግራዋይ ወለዶ ብዝሒ ሙሁር፣ ገንዘባዊ ዓቕሚ፣ ቴክኖሎጂ ብፍላይ ድማ ኢንተርኔትን ሞባይል ስልኪን ወናኒ እንዳሃለወ ኣብ ልዕሊኡን ህዝቡን ዝወርድ ፕሮፓጋንዳዊን ኣካላዊን ጥቕዓት ብዘድምዕ ኣገባብ ምቅላስ ከመይ ኢሉ ኣቢዎ? እዞም ከም ህዝቢ ክንጠፍእ ዝበየኑልና ሓይሊታ ኩሉ ዓይነት መሳርሒ (ኢሳት ቴለቪዝን፣ ሎሚውን መንግስታዊ መራኸቢ ሓፋሽ እንተይተረፈ ጨዊዮም) ገይሮም ቐትሪን ለይትን እንትዝምቱና ዝወነንናዮ ናይ ትምህርቲ፣ ገንዘባዊ ዓቕሚ፣ ቴክኖሎጂን ካልኦት ዕድላትን ተጠቒሚና ንዚ ዘይቋርፅ ሽርሒ ብብቕዓት ምምካት ከመይ ኢሉ ይኣብየና? ዕስለ ወታሃደራት ነበር እንተይተረፉ ጸሓፍትን ጋዜጠኛታትን ኮይኖም ኣንፃር ሕሉፍ ታሪኹን ህልውንኡ ቐትሪን ለይትን ተይተሓለሉ እንትሰርሑ ሙሁር ትግራይ ዓቕሙ ኣበይ ኣተወ? ሃፍታም ትግራይ ኢዱ መን ኣሰሮ?
እንተነኣሰ ሓደ ተወዳዳሪ ዝኾነ ቴሌቪዥን ምጥያሽ ከመይ ኢሉ ኣቢዩና? ምሸት ምሸት ፎቖዶ እንዳ መስተ ብኣሽሓት ክተጥፍእ ዘይሰሳዕኻስ እታ ዝነኣሰት ክፋል ሃፍትኻን ፍልጠትካን ዘላቒ ውሕስና ህዝብኻ ናብ ዘሕይለልካ ከምዚኦም ዓይነት ጉዳያት ዘይተውዕሎ እንታይ ኣዕዊሩካ? ብስሩባ እንታይ እስካብ ንኸውን ኢና ንዝጽበ ዘለና? ኩሉ ገዲፍካ እታ ዝነኣሰት ንሕሰብ፤ ኣብ ወፃኢ ዘሎ ኩሉ ትግራዋይ ኣብ ወርሒ 5 ዶላር፣ ኣብ ዓዲ ዝነብር ኩሉ ሙሁር ኣብ ወርሒ 30 ቅርሺ፣ ኣብ ዓዲ ዝነብር ኩሉ ሃፍታም ትግራዋይ ወርሓዊ 200 ቅርሺ እንተዝውፊ እኮ ሓደ ትርጉም ዘለዎ ነፃ ሚዲያ ምኽፋት ምተኽኣለ። ሓገርን ህዝቢን ንምጥፍእኳ እንተየቋረጹ ዝውፍዩ ዘለዉ..! እዞም ሕቶታት ሙሁር ትግራይን ኣብዚ ስርዓት ዝተፈጠረ ዕድላት ተጠቒሙ ኣብ ሃገሩ ሰሪሑ ሃፍቲ ዘፍረየን ትግራዋይ ክምልሶም ዘለዎ ኣገዳስቲ ሕቶታት እዮም። ሃገር ኣብ ሓደጋ ተወዲቓ ቐንዲ ተጎዳኢን ከሳሪን እቲ ሙሁርን ሰብ ሃፍቲን እዮም። ድኻ ድኣ ኣይነበሮ ኣይጠፍኦ። እሞ ኣንቱም ሰባት ዘረባን መረረትን እንተበዝሐ ዋጋ የብሉን። ናብ ተግባር (Action) ምስግጋር ጥራይ እዩ ዘድሊ። እዛ መልእኽቲ Share ንምግባርውን ዶ ወነ ንስእን ንኸውን!


text:
ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ኣምሓራ ብቕድሚ ትማሊ ሰንበት ሰለስተ ሰባት ከምዝተቐትሉ ነበርቲ ገሊፆም። እቶም ነበርቲ ብተወሳኺ “ኣብቲ ክልል ሰባት ይቕተሉ፣ይእሰሩን ገሊኦም ድማ ኣበይ ከምዝኣተው ኣይፈልጥን።ሓለዋ ኣይገበረልናን’’ ይብሉ ።መንግስቲ እቲ ክልል ግን ንዜጋታቱ ሓለዋ ይገብር እዩ፤ተቐቲሎም ብዛዕባ ዝተባሃሉ ድማ ሓበሬታ የብልናን ኢሉ’ሎ። ብዝተኣሳሰረ ዜና ኣብ ክልል ኦሮሚያ ዞባ ጅማ ሰባት ይእሰሩ ከምዘለው ነበርቲ ገሊፆም ኣለው።
ኣብ ክልል ኣምሓራ ኣብ ከተማ መተማ ክልተ ሰባት፣ኣብ ከተማ ማክሰኚት ድማ ሓደ መንእሰይ ብቕድሚ ትማሊ ሰንበት ከምዝተቐትሉ ትማሊ ስነ ስርዓት ቀብሮም ምክያዱን ስድራን ነበርትን ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ገሊፆም።
እቶም ነበርቲ "ኣብቲ ክልል ሰባት ይቕተሉ፣ይእሰሩን ገሊኦም ድማ ኣበይ ከምዝኣተው ኣይፈልጥን።ናይቲ ክልል መንግስቲ ንዜጋታቱ ዝህቦ ሓለዋ የለን’’ይብሉ።
ኣብ ዝለዓለ ስግኣት ስለዘለኹ ዝነብረሉ ቦታ ይኹን ሽመይ ክግለጽ ኣይደልይን ዝበሉ ሓደ ነባሪ ክልል ኣምሓራ ኣባላት ኮሚቴ ወልቃይትን ኣብ ክልል ኣምሓራ ንመንግስቲ ዝተቓወሙን በደላት ይፍፀሞም ኣሎ ድሕሪ ምባል ብዛዕባ እቲ ብቕድሚ ትማሊ ዘጋጠመ ከምዚ ይብሉ።
“ብቕድሚ ትማሊ ኣብ ወረዳ መተማ ኣብ ሕርሻ ቦታ ኮፍ ኢሎም እናውግዑ ከለው ምክልኻል መፂኦም ኸቢቦምዎም ምላው ከበደን ዘውዱ ገብረእግዛብሄር ንዝተብሃሉ ንኽልቲኦም ቐቲሎምዎም።ባህሩ ይታይው ንዝተባሃለ መራሕ መኪና እውን ብጥይት ቐቲሎምዎ።”
ብዛዕባ እዚ ዝተሓተቱ ዳይረክተር ጉዳያት ኮሚንኬሽን መንግስቲ እቲ ክልል ኣቶ ንጉሱ ጥላሁን ሓበሬታ የብለይን መንግስቲ ግን ንዜጋታቱ ሓለዋ ይህብ እዩ ኢሎም።
“ናይቲ ክልል ይኹን ናይታ ሃገር መንግስቲ ንዜጋታቱ ሓለዋ ይህቡ እዮም።ንዜጋታቱ ሓለዋ ንምግባርን ኣብታ ሃገር ሕግን ስርዓትን ንምኽባርን ኣዋጅ ህፁፅ ግዜ ተኣዊጁ ሰላም ኣብ ምርግጋፅ ይርከብ።ተፈፂሞም ብዛዕባ ዝተባሃሉ ማእሰርትን መቕተልትን ግን ንግዚኡ ካብቲ ከባቢ ርሒቐ ስለዘለኹ ዝተጋገየ መረዳእታ ክህበኩም ግቡእ ኣይኮነን።”
ምስዚ ብዝተኣሳሰር ዜና ኣብ ክልል ኦሮሚያ ዞባ ጅማ ነበርቲ ለሙ ሳቃ ኣብቲ ከባቢ ብዙሓት ሰባት ይእሰሩ ኣለው ኢሎም።
ኣብ ፀባብ ክፍሊ ፖሊስ ጣቢያ ልዕሊ 20 ሰባት ተዳጉኖም ከምዝርከቡን ምስ ስድራ ይኹን ምስ ጠበቓ ከምዘይራኸቡን ይገልፁ።
ኣዛዚ ፖሊስ ወረዳ ለሙ ኮማንደር ኢንስፔክተር ተሰማ ኢንቲዳ ግን ዝተባሃለ ሓሶት ምዃኑን መንግስቲ ዘውፅኦ ሕጊ ዝጠሓሱ እዮም ዝተኣስሩ ክብሉ ገሊፆም።
ምሉእ ትሕዝቶ ጸብጻብ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
Menu
ዘኤርትራ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ መድሃኔ ኣለም ቤ/ክ ማኀበረ ማርያም እስራኤል
ነገረ ቅዱሳን
ነገረ ቅዱሳን.
ምትረተ ርእሱ ለዮሐንስ መጥምቅ
መስከረም ፪
ሰላም እብል ለዮሐንስ ግዩር፡ቀተልዎ እፎ ለኅሩመ ሥጋ ወወይን፡እለ ይበልዑ በነግህ መኳንንተ ዘመን ዓብዳን ምስለ ንጉሦሙ ወሬዛ ምኑን።
ተዘኪረከ ምትረተ ርእሱ ለዮሐንስ ግዩር፡በቅናተ አዲም ዘዔለ ወበሠቀ ፀጒር፡ማዕበለ ጌጋይየ ዓቅም እግዚኣብሔር በከመ አቀምከ ተከዜ ዮርዳኖስ ባሕር እስከ ካህናት ዓደዉ በእግር። (ስንክሳር ፪ መስከረም)
በስመ ኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሃዱ ኣምላኽ ኣሜን።
ንቕዱስ እግዚኣብሔር ኣስሚሮም ዝሓለፉ ፡ንሰባት ብትምህርቶም ብትሩፋቶም ኣብመወዳእታ ካኣ ብቃል ኪዳኖም ምስ ልዑል እግዚኣብሔር ዘተዓርቑ ፡ኣብ መንጎ እቶም ብግብሪ ጽድቂ ዝደኸምናን ናይ ምሕረት በዓል ቤት ዝኾነ እግዚኣብሔር ኮይኖም ንድሕነትና ኩሉ ግዜ ንእግዚኣብሔር ዝልምኑ ፡ቅዱስ እግዚኣብሔር ድማ ከም ቃሉ ንጸሎቶምን ምህለልኦምን ሰሚዑ ምላሽ ካብ ዝህቦም ቅዱሳን ሓደ እቲ ንኣምላኹ ዘጥመቐ እና ተባህለ ክብሩ ዝምስከረሉ ዮሃንስ መጥምቀ መለኮት ኢዩ።
እግዚኣብሔር ንኣገልግሎት ዝመረጾን ዝሓረዮን ዘይከም እቶም ካልኦት ህጻናት ጌና ወዲ ሽዱሽተ ወርሒ ኮይኑ ኣብ ማህጸን ኣዲኡ ከሎ ንእግዚኣብሔር ወልድ ናይ ኣምላኾ ስግደት ንቅድስት ድንግል ማርያም ድማ ናይ ጸጋ ስግደት ብሓጎስ ዝሰገደን ዘመስገነን ቅዱስን ዓቢይን ኣቦ ኢዩ።
ብስራት ጥንሰቱን ልደቱን
መጽሓፍ ቅዱስ ከም ዝምህረናን ከም ዝነግረናን ኣቡኡ ብክህነት ካብ ዘገልግሉ ካብ ክፍሊ ክህነት ኣብያ ኮይኑ ስሙ ድማ ዘካርያስ ኢዩ።ኣዲኡ’ውን ካብ ዘርኢ ኣሮን ዝኾነት ኤልሳቤጥ ኢያ። ካህን ዘካርያስን ኤልሳቤጥን ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ትሑታት ብግብሪ ጽድቂ ዝተሸለሙ ፡ንሕጊ ኣምላኽ ብዘይ ጉድለት እና ፈጸሙ ዝነብሩ ጻድቃን ነበሩ።(ሉቃ፩፡፭-፮/1፡5-6) እንተኾነ ከም ሃና ኣደ ነቢይ ሳሚኤል ፡ከም ሃና ኣዲኣ ንቅድስት ድንግል ማርያምን ካም ሳራ ሰበይቲ ኣብርሃምን መኻን ነበረት። ውላድ ብምስኣኖም እውን እንተኾነ ንቅዱስ እግዚኣብሔር ከየማረሩ ፡ሓንቲ መዓልቲ’ውን ትኹን ከየጉረምረሙ ኩሉ ግዜ ብሓጎስን ብደስታን ንኣምላኽ የመስግኑ ነበሩ።ብቅድስናን ብቕንዕናን ካኣ ብዘይ ውላድ ነዊሕ ዓመታት ጸንሑ፤፡ ሳራ ልማድ ኣንስቲ ዝገደፋ ብዕድመ ዝኣረገት ኮነት ።ካህን ዘካርያስ’ውን እንተኾነ ናይ እርጋን ግዜ ኣርከቦ።ክልቲኦም መዋዕሎም ዝሓለፈ ኣረገውቲ ኮኑ።ምስ ናይ እዚ ግን ዘካርያስ ካህን ኮይኑ ካብ ምግልጋል ኤልሳቤጥ ድማ እቲ ዝግባእ መንፈሳዊ ስራሕ ካብ ምስራሕ ተቖጢቦም ኣይፈልጡን።
ኣብዚ እዋን እዚ እዩ ካኣ እምበኣር ፡ካህን ዘካርያስ ናይ ኣገልጉለቱ ሰሙን ስለ ዝኣኸለ ከምቲ ኩሉ ግዜ ኣብ ቤት መቕደስ ኣትዩ ንኣምላኽ ዘገልግሎ ፡መስዋዕቲ ዕጣን ከኣ ዘቕርበሉ ዝነበረ በዚ ዕለት እዚ እውን ኣብ ቤት መቕደስ ተረኺቡ ንእግዚኣብሔር ከገልግል ፡ዕጣን ክዓጥን ጀመረ።ብወገን የማን ናይቲ ቆይምሉ ዝነበረ ቤተ መቕደስ ካኣ እቲ ሓያል ፡መጋቤ ሓድሽ ዝተሰምየ ቅዱስ ገብርኤል ሓደ ዓቢ ናይ ሓጎስ ብስራት ሒዝሉ መጸ በሎ ካኣ “ዘካርያስ ጸሎትካ ተሰሚዒልካ ኢዩ እሞ ኣይትፍራህ!!! እወ እቲ ናይ ፍርሃት መንፈስ ዘርሕቕ ቅዱስ ናይ እግዚኣብሔር መልኣኽ! ሰበይትኻ ኤልሳቤጥ ወዲ ክትወልደልካ ኢያ።ስሙ’ውን ዮሃንስ ኢልካ ክትሰምዮ ኢኻ ።ንሱ ሓጎስን ደስታን ኪኾነልካ ኢዩ ብልደቱ ካኣ ብዙሓት ክሕጎሱ ኢዮም።ምኽንያቱ ካኣ ኣብ ቅድሚ እግዚብሔር ዓቢ ክኸውን ኢዩ።ወይንን ዘስክር መስተን ኮቶ ኣይኪሰትን ኢዩ።ጌና ኣብ ከርሲ ኣዲኡ ከሎ መንፈስ ቅዱስ ክመልኦ ኢዩ።ንብዙሓት ካብ ህዝቢ እስራኤል ናብ እግዚኣብሔር ኣምላኾም ክመልሶም ኢዩ።ንሱ ንእግዚኣብሔር ብቑዕ ህዝቢ ምእንቲ ከዳሉ ልቢ ኣቦታት ናብ ውሉድ ንዘይእዙዛት ድማ ናብ ጥበብ ጻድቃን ምእንቲ ክመልስ ብናይ ኤልያስ መንፈስን ሓይልን ቀቅድሚ ጎይታ ክኸይድ ኢዩ”(ሉቃ፩፡፰-፲፯/1፡8-17)
ከመይ ባህ ዘብል ጥዑም ቃል ኢዩ!!! ክቡራት ህዝቢ ክርስቲያን ኣዝዩ ከይኮነ ከሎ ንልቢ ሰማዒኡ ዘረስርስ ቃል ኢዩ።እንተኾነ ዘካርያስ እንታይ ኢሉ መለሰ “ኣነ ሸምጊለ ኢየ ሰበይተይ ካኣ መዋዕላ ሓሊፉ ኢዩ’ሞ ነዚ ነገር እዚ ብምንታይ ክፈልጦ ኢየ፧” ከምቲ ሳራ ሰበይቲ ኣብርሃም እግዚኣብሔር ኣምላኽ ”ንዓመታ ክምለሰካ ኢየ ሰበይትኻ ሳራ ክትጠንስ ወዲ ካኣ ክትወልድ ኢያ’ ኢሉ ንኣብርሃም ምስ ተዛረቦ ብልባ “ኣነ ኣሪገ ፡መዓልታተይ ተወዲኡ ኣብርሃም’ውን ኣሪጉ እዩ ፥ ኢላ ብልባ ዝሰሓቐት ንውዕለት ኣምላኽ ካኣ ዝዘንግዐት ዘካርያስ እውን እቲ ንመህጸን ዝኸፍትን ዝዓጹን ውላድ ዝህብ ነቲ ዝሃበካ ውላድ’ውን ዝወስድ ነቲ ሓያል መልኣኹ ልኢኹ ናይ ብስራት ቃል ክሰምዕ ዝገበሮ ቅዱስ እግዚኣብሔር ምዃኑ ዘንግዔ ብፍጹም ኣብ ስራሕ ኣምላኽ ካኣ ተጠራጠረ ልሳን ኣውጺኡ ካኣ “ብምንታይ ክፈልጦ ኢየ በለ”
እንተኾነ እቲ ሓቐኛ ናይ ብስራት ቃል ሒዝሉ ዝመጸ ቅዱስ መልኣኽ “ኣነ ኣብ ኣምላኽ ቆይመ ዘገልግል ገብርኤል ኢየ ናባኻ ዝተለኣኩ ድማ ነዚ ነገራት እዚ ክዛረበካን ከበስረካን ኢየ፡፡እንሆ ካኣ ነቲ ብግዚኡ ዝፍጸም ዘረባይ ስለ ዘይኣመንካ ክሳዕ እዚ ዝፍጸመሉ መዓልቲ ዓባስ ክትከውን ምዝራብ’ውን ክትስእን ኢኻ።”(ሉቃ፩፡፲፰-፳፭/1፡18-25)
ብድሕርዚ ዘካርያስ ዝነበሮ ኣገልጉለት ፈጺሙ ናብ ቤቱ ተመልሰ።እግዚኣብሔር በቲ ቅዱስ መልኣኽ ገይሩ ከም ዝተዛረቦ ቃል ድማ ኤልሳቤጥ ኣብ እርግንኣ ጠነሰት።”ካብ ኣንስቲ ዝተወልዱ ዘበሉ ካብ ዮሃንስ መጥምቕ ዝዓቢ ሓደ እኳ ከም ዘይትንስእ ብሓቂ ይብለኩም ኣለኹ” ተባሂሉ ብኣምላኹ ዝተመስከረሉ ዮሃንስ ተጠንሰ።(ማቴ፲፩፡፲፩/11፡11ጸኒሑ እቲ ሓያል መልኣከ እግዚኣብሔር ቅዱስ ገብርኤል ድሕሪ ጥንሰት ናይ ዮሓንስ ድሕሪ ሽዱሽተ ወርሒ ናብ ናዝሬት ናይ ኣውራጃ ገሊላ ናብ ቅድስት ድንግል ማርያም ከይዱ ከምቲ ኢሳይያስ ነቢይ ዝተነበዮ ብድንግልና ጠኒሳ ብድንግልና ከም እትወልድ እቲ ካብኣ ዝውለድ ካኣ ቅዱስ ወዲ እግዚኣብሔር(መለኮታዊ ቃል–ወልድ) ብፍሉይ ኣካሉ ካብኣ ከም ዝውለድ ኣበሰራ።መዓስ እዚ ጥራሕ እንሆ ብጥንሲ ናይ ኤልሳቤጥ’ውን ባህ ክብላን ክትሕጎስን ስለ ዘለዋ ” እንሆ ኤልሳቤጥ ዘመድኪ እኳ ኣብ እርግንኣ ወዲ ጠኒሳ ኣላ ነታ መኻን እትብሃል እዚ ሻድሻይ ወርሓ ኢዩ” ብምባል ስራሕ ኣምላኽ ዕጹብ ድንቂ ምዃኑ፡ንኤልሳቤጥ ተስፋ ኣብ ዝቖረጸትሉ ግዜ መኻንነታ ኣወጊዱ ከም ትጠንስ ዝገበራ ንዓኺ ድማ ብድንግልና ንኽትጠንሲ ፡ብዘይ ዘርኢ ሰብኣይ ነታ ሓያል ኣምላኽ ንኽትጠንሲ ዝሰኣኖ ነገር የለን ክብል ስለ ናይ ኤልሳቤጥ ነገር’ውን ኣዘንተወላ።
ነዚ ዝሰምዔት ቅድስት ድንግል ማርያም እንሆ ቀልጢፋ ናብ ኤልሳቤጥ ከደት።ኤልሳቤጥ ቃል ኣደ ኣምላኽ ቅድስት ድንግል ማርያም ምስ ሰምዐት ልባ ብሓጎስ መልአ ዓው ብዝበለ ድምጺ ድማ እታ ንዓኣ ክትበጽሕ ኢላ ዝመጽት ቅድስት ድንግል ማርያም ኣደ ኣምላኻ፡ኣደ ጎይትኣ ምዃና መስከረት።እቲ ጌና ኣብ ማህጸን ኣዲኡ ሽዱሽተ ወርሒ ዕድመ ኣቕጺሩ ዝነበረ ዮሃንስ ድማ ኣብ ማሕጸን ወላዲቱ ብሓጎስ ተሰራሰረ።
ኤልሳቤጥ እትወልደሉ ግዜ እዋን በጽሔ ወዲ ድማ ወለደት፡ከምቲ ከይተጥንሰ ከሎ እቲ መልኣኽ “ዮሃንስ ” ኢሉ ዝሰመዮ ዮሃንስ ኢሎም ሰመይዎ።ብልደቱ ብዙሓት ሰባት ተሓጎሱ ብዝያዳ ካኣ ናይ ንስሓ ጥምቀት እና ኣጥመቐ ፡መገዲ እቲ ልዑል ጎይታ ኣብ ዝጸርገሉ ዝነበረ ግዜ ብዙሓት ሰባት ብመንገዱ ኣቢሎም ናብ ኣምላኽ ስለ ዝቐረቡ ኣዝዩ ባህ በሎም ተሓጎሱ ካኣ።ንትሽዓተ ወርሕን ሓሙሽተ መዓልትን ዓባስ ኮይኑ ዝነብር ዝነበረ ዘካርያስ በታ ወዱ ዝተዝረላ መዓልቲ ግና ልሳኑ ከፊቱ ተዛረበ ።ስለ ውዕለት ኣምላኽ ኣመስገነ መንፍስ ቅዱስ ኣብ ኣፉ ዘቐመጠሉ ኩሉ ድማ ተዛረበ፡ከምቲ ኣቐዲሙ እቲ ቅዱስ መልኣኽ ዝተዛረቦ ካኣ ቅቅድሚ ጎይታ እና ኸደ መገዲ ዝጸርግ ምዃኑ ተዛረበ።(ዕለቱ ጥንሰቱ መስከረም፳፮/26 ክኸውን ከሎ ልደቱ ካኣ ፴/30 ሰነ ዘመኑ ድማ ዝነበረ ናይ ቆጾሮ ዘመንን 5500 ዓመት ኣብ ምውድኡ ዓመተ ምሕረት (ናይ ክርስቶስ ልደት) ከይበጽሐ ቅድሚ ፮/6 ወርሒ ዝነበረ ግዜ ኢዩ።
ኣተዓባብይኡ ትምህርቱን
ከምቲ ወንጌላዊ ሉቃስ ኣብ ወንጌሉ ጽሒፍዎ ዘሎ(ሉቃ፩፡፹/1፡80) ክሳዕ እታ ናይ ንስሓ ጥምቀት ዘጥምቐላን ፡ነቲ ዝሓረዮን ዝመረጾን እግዚኣብሔር ብዓውተ ዝሰብኸላን ግዜ ኣብ በረኻ ይነብር ነበረ።(ማቴ፫፡፩-፬/3፡1-4,ማር፩፡፩-፰/1፡1-8, ሉቃ፫፡፩-፲፰/3፡1-18 ፣ዮሃ፩፡፲፱-፳፰/1፡19-28)
ንድሕሪት ምልስ እንተድኣ ኢልና ግን እንሆ በቲ ዘመን እቲ ንእስርኤል ካብ ዝገዝኡ ዝነበሩ ነገስታት ሓደ ዝኾነ ሄሮድስ ብዛዕባ ልደት ናይ ክርስቶስ ኣብ ዝሰምዓሉ ግዜ ንንግስነተይ ክስዕረኒ ኢዩ ኢሉ ስለ ዝተሻቐለ እሞ መፍትሒ ሻቑለቱን ጭንቀቱን ነቲ ዝተወልደ ምቕታል ናይ መወዳእታ መፍትሒ ገይሩ ደምደመ።እንተ ኾነ ንክርስቶስ ንበይኑ ፈልዩ ንምቕታሉ ኣዝዩ ስለ ዝሸገሮ ኣብቲ ዘመን እቲ ህጻናት ዝነበሩ ደቂ ተባዕትዮ ኩሎም ንኽቕተሉ ትእዛዝ ኣመሓለለፈ።ዮሃንስ’ውን ንጎይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ሽዱሽተ ወርሒ ቀዲምዎ ዝተወልደ ህጻን ነበረ።
ሄሮድስ ንጉስ ብዘውጽኦ ትእዛዝ መሰረት 144,000 ህጻናት ተቐትሉ።መድሓኒ ኣለም ክርስቶስ ምስ ኣዲኡ ቅድስት ድንግል ማርያም ናብ ግብጺ ክስደድ ከሎ ካህን ዘካርያስ ካኣ ንዮሃንስ ናብ ቤት መቕደስ ወሰዶ።በዚ ምኽንያት ካብ ቅትለት ድሓነ።ናብ ቤት መቕደስ መጺኦም ዋላ እኳ እንተደለይዎ ክረኽቦ ኣይከኣሉን።መልኣከ እግዚኣብሔር ምስ ኣዲኡ ኤልሳቤጥ ዊፋት/ዚፋት/ ናብ ዝበሃል በረኻ ወሰዶም።እቶም ወተሃደራት ነቲ ዝደለይዎ ህጻን ስለ ዘይረኸብዎ ንካህን ዘካርያስ ኣብ ማእከል ቤተ መቕደስ ቀተልዎ።
ቅድስት ድንግል ማርያም ካብ ስደት ክሳዕ ዝተመለሰትሉ ግዜ ኤልሳቤጥ ንወዳ ካብ ጡባ እና ኣጥበወት ትምግቦ ነበረት።ድሕሪ ሞታ ካኣ ቶራ እትበሃል እንስሳ ኣብቲ ገደም እና ኣጥበወት ኣዕበየቶ።ከምዚ ኢሉ ብንጽህናን ብቕድስናን ንሰላሳ ዓመት ኣብቲ ገዳም ተቐመጠ
ድሕሪ 30 ዓመቱ ግና “ቃለ ዓዋዲ ዘይሰብክ በገዳም ወይብል ጺሑኣ ፍኖቶ ለእግዚኣብሔር፡”(ኢሳ፵፡፫-፭/40፡3-5) ኢሉ ነቢይ ኢሳይያስ ከም ዝተዛረበሉ ” ወኣንተኒ ህጻን ነቢየ ልዑል ትሰመይ እስመ ትሐውር ቅድመ እግዚኣብሔር ከመ ትጺህ ፍኖተ ” ተባሂሉ ብኣቡኡ ካህን ዘካርያስ ከም ዝተነግረሉ መንፈስ ቅዱስ ካብቲ ዝነበሮ ቦታ ኣለዓዒሉ “ነሥሑ እስመ ቀርበት መንግስተ ሰማያት-መንግስተ ሰማያት ቀሪባ ኢያ እሞ ተነስሑ” እና በለ ምምሃር ጀመረ።ከምቲ ትንቢት ዝተነግረሉ እቲ ቅዱስ መልኣኽ’ውን ዝሰበኸሉ ንብዙሓት ካብ መገዲ ጸጋም ናብ የማን መለሶም።ነቶም ዘይንሶም መሲሎም ዝመጽዎ ሰባት ክግስጾም ከሎ ነቶም ብንጹህ ልቢ ዝመጹ ካኣ ክገብርዎ ዘለዎም ኩሉ እና መሃረ ነታ መገዲ ኣምላኽ ኣርኣዮም።ከምዚ ኢሉ ከሎ ንሱ ንጎይትኡ ፡ንፈጣሪኡ ኣጠሚቑ ተባሂሉ ልዕልንኡ ክንገረሉ ፡ንክርስቶስ ኣምላኽና ድማ ብኢድ እቲ ዝፈጠሮ ዮሃንስ ተጠሚቑ ተባሂሉ ትሕትንኡ ክንገረሉ ንዓና ድማ መምህረ ትሕትና ኮይኑ ትሕትና ክምህረና ስርዓትን ምስጢርን ናይ ጥምቀት ድማ ክሰርዓልና ኣብ ማይ ዮርዳኖስ ኣጠመቖ።በዚ ካኣ ክብሩን ልዕልንኡን ተመስከረሉ ንኣምላኽ ዘጥመቕ -መጥምቀ መለኮት ተባሂሉ ተጸውዔ፤፡
ቅዱስ ዮሃንስ ኣብ ማይ ዮርዳኖስ ናይ ስላሴ ምስጢር ተገልጸሉ።እግዚኣብሔር ወልድ ብፍሉይ ኣካሉ ኣብ ዮርዳኖስ ፡እግዚኣብሔር ኣብ ኣብ ደመና ሰማይ ፡እግዚኣብሔር መንፈስ ቅዱስ ድማ ብኣምሳለ ርግቢ ኣብ ርእሱ ክዓልብ ረኣየ።።
ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ጠጠው ኢሉ’ውን ክርስቶስ ንዓና ከድሕን ንድሕነትና ዝመጸ ምዃኑ ብዓውታ መስከረ።”ነዋ በግዑ ለእግዚኣብሔር ዘየኣትት ኃጥያት ዓለም-ሓጥያት ዓለም ዘርሕቕ ገንሸል ኣምላኽ” እና በለ መሃረ።ስለ ናይ ክርስቶስ እንታነት ብዙሕ ግዜ ነቶም ዝሓትዎን ዝስዕብዎን ዝነበሩ ነገሮምን ኣፍለጦምን።በዚ መንገዲ እዚ ተዳልዮም ካኣ ብናይ ክርስቶስ ኣምላኽነት ኣመኑ።(ማቴ፫፡፩-፲፪/3፡1-12)
ምትረተ ርእሱ
ቅዱስ ዮሃንስ ብመንፈስ ቅዱስ ዝተመልኤ ንሰባት ካኣ በቲ ክኾንዎ ዘለዎም መንገዲ ዝግስጽን ዝምዕድን ነበረ።ናይ ንስሓ ጥምቀት እና ኣጥመቐ መንነቶም ሸፊኖም ዘይንሳቶም መሲሎም ዝመጽዎ ገለ ካብ ፈሪሳውያንን ሰዱቃውያን ገጽ ንገጽ ገሲጽዎም ኢዩ።ከምቲ ኩሉ ግዜ ኣብ ዝኸዶ ብመርሕነት መንፈስ ቅዱስ ዝምህርን ዝግስጽን ዝነበረ፡ነቲ ኣብ ዘመኑ ነጊሱ ዝነበረ ንጉስ ሄሮድስ’ውን ገሰጾ እምበር ኣይነሓፎን።
ንጉስ ሄሮድስ ንሰበይቲ ፍሊጶስ ሓዉ ንሄሮድያዳ ኣውሲብዋ ስለ ዝነበረ ቅዱስ ዮሃንስ “ኦ! ሄሮድስ ኢይከውነከ ታውስብ ብእሲተ እሁከ ፊሊጶስ-ንሰበይቲ ፍሊጶስ ሓውኻ ክትውስባ ኣይግብኣካን ኢዩ” ኢሉ ብትሪ ተቛወሞ።በዚ ኻኣ እቲ ገዛኢ ንዮሃንስ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከም ዝኣቱ ገበሮ።ከምዚ ኢሉ ከሎ ንጉስ ሄሮድስ መዓልቲ ልደቱ ዘኽብረሉ ዕለት በጺሑ ብብልዕልን መስተን ክሕጎስ ድሕሪ ምውዓሉ ኣብ መጨረሽታ ጓል ፍሊጶስ ሓዉ ኣብ ማእከል ዕዱማት ኣጋይሽ ብሳዕሳዒታ ስለ ዘሐጎሰቶ ንሱ ካኣ ክሳዕ ፍርቂ መንግስቱ’ውን እንተኾነ ክህባ ምዃኑ ቃል ኣተወሉ፡እታ ጓል ናብ ኣዲኣ ናብ ሄሮድያዳ ከይዳ እቲ ዝኾነ ኩሉ ኣዘንተወትላ ።ኣዲኣ ካኣ እምበኣር እቲ ዝቋወመኒ ዘሎ ዮሃንስ ኢዩ እሞ ርእሱ ኣብ ሒላብ ጌርካ ሃበኒ በልዮ ኢላ ንጓላ ኣፋነወታ።ከም ቃል ኣዲኣ ከይዳ ንንጉስ ነገረቶ ።ንሱ’ውን ከም ቃሉ መሰረት ንልማኖኣ ሰሚዑ ርእሲ ዮሃንስ ቆሪጾም ክህብዎ ኣዘዘ።ዮሃንስ ክሳዱ ብሴፍ ተቖርጸ።እወ ! እቲ ግደፍ ኣይትጋገ ንዓ ናብ መገዲ እግዚኣብሔር፡ብቓሉ ተመራሕ ዝበለ ቅዱስ ዮሃንስ ርእሱ ብሴፍ ከም ዝቕረጽ ተገብረ።
እንተኾነ ድንቂ መካር ዝኾነ ኣምላኽና ንርእሲ ዮሃንስ ክንፊ ገይራ ከም እትበርር ገበራ።ናብ ሄሮድስ ከይዳ ካኣ “ንሰበይቲ ፍሊጶስ ሓውኻ ክተውስባ ኣይግብኣካን ኢዩ” ኢላ ኣብ ርእሱ ኮይና ተዛረበት።ብድሕሪኡ በሪራ ከደት።ንስጋኡ ደቂ መዛሙርቱ ቀበርዎ።ርእሱ ግና ን፲፭/15 ዓመታት ወንጌል ምሂራ ድሕሪ ፲፭/15 ዓመት ሚያዝያ ፲፭/15 ዓረፈት።
ጸሎቱን ረዲኤቱን ናይ ቅዱስ ዮሃንስ መጥምቀ መሎኮት ምስ ኩላትና ይኹን።
(መወከሲ ስንክሳር ፪ መስከረም(ምትረተ ርእሱ)፡ ሚያዝያ፲፭(ዕርፍቱ)፡ሰነ፴(ልደቱ)፡መስከረም ፳፮ (ጥንሰቱ))
ናይ እግዚኣብሔር ምሕረት
ናይ ቅድስት ድንግል ማርያም ኣማላድነት
ናይ ቅዱስ ዮሃንስ ጸሎትን ረዲኤትን
ኣይፈለየና።
ይትባረክ ኣምላክ ኣበዊነ!!!
ኣሜን።
Share this:
TwitterFacebook39
Related
ነገረ ቅዱሳን
In “ነገረ ቅዱሳን”
ነገረ ቅዱሳን
In “ነገረ ቅዱሳን”
ነገረ ቅዱሳን
September 11, 2013Leave a reply
« Previous
Next »
Leave a Reply
Your email address will not be published. Required fields are marked *
Name *
Email *
Website
Comment
Notify me of new comments via email.
Recent Posts
፳፮/26 ሓምለ ዕረፍቱ ለኣቡነ ሰላማ ከሳቴ ብርሃን/26th july the death of st.Aba Selama Kesatiebrhan August 2, 2014
፳፭/25 ዕረፍቱ ለሓዋርያ ይሁዳ July 2, 2014
፲፯/17 ዕለተ ዝክሩ ለኣባገሪማ/ 17th June The Commemoration Day of Aba Gerima June 24, 2014
፳፭/25 ግንቦት ዕረፍታ ለቅድስት ሰሎሜ June 2, 2014
ዕርገት እግዚእነ ወመድኃኒነ ኢየሱስ ክርስቶ (ቀዳማይ ክፋል) May 28, 2014
ዓውደ ኣዋርኅ
SEPTEMBER 2013
M T W T F S S
« Aug Oct »
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30
Archives
August 2014
July 2014
June 2014
May 2014
April 2014
March 2014
February 2014
January 2014
December 2013
November 2013
October 2013
September 2013
August 2013
July 2013
June 2013
May 2013
April 2013
March 2013
February 2013
January 2013
Categories
ስብከት
ትምህርቲ ሃይማኖት
ነገረ ማርያም
ነገረ ቅዱሳን
ነገረ ክርስቶስ
ኪነ-ጥበብ
Uncategorized
View Full Site
Blog at WordPress.com.
Now Available! Download WordPress for Android


text:
ኣብ ኤርትራ ተጋደልቲ ናይ በይኖም ዓሌት ኣይኮኑን። ከምኡ ድማ ንሕና ሲቪል ዜጋታት ዓሌት ኣይኮንናን። ይኹን ደኣ እምበር ብመንጽር መንግስቲ ኤርትራ ተጋዳላይን ሲቪልን ክልተ ዝተፈላልዩ ደረጃታት ዜግነት እዮም። ነዚ ኣብ ሃገርና ንቡር ኮይኑ ዘሎ ኣፋላላይ ቀው ኢልና ምስ እነስተውዕሎ፣ ብብዙሕ መዳያቱ ምስ ስርዓት ኣፓርታይድ ይመሳሰል’ዩ።
ብዘመነ ኣፓርታይድ: ኣብ ደቡብ-ኣፍሪቃ: ጸዕዳ ምዃን ምንም ገበን የብሉን። ገበነኛስ እቲ ንጸዕዳ ደቡብ-ኣፍሪቃዊ ልዕሊ ጸሊም ደቡብ-ኣፍሪቃዊ ጌሩ ዝቖጽር ፈላላዩ ሕገ መንግስቲ እዩ።
ብዘመነ ኣፓርታይድ: ጸዕዳ ደቡብ-ኣፍሪቃዊ ምዃን ዓወትን ሃብትን፣ ወይ ድማ ካብ መንግስቲ ፍሉይ ክብረት፣ ፍሉይ ምትሕብባርን ሓገዝን ግድን የውህበካ ማለት ኣይኮነን። አረ ብዙሓት መደንገጽ ጸዓዱ ደቡብ-ኣፍሪቃውያን ነይሮምዮም። ብዙሓት ድኻታት ጸዓዱ ኔሮም: ብዙሓት ውጹዓት ጸዓዱ ኔሮም። እዚ ማለት ግን ኣፓርታይድ ኣይነበረን፣ ወይውን እቲ ስርዓት ኣፓርታይድ ድኹም’ዩ ኔሩ ማለት ኣትይኮነን።
ብተመሳሳሊ ኣብ ሃገርና ሎሚ: ብዙሓት ዘይጠዓሞም፣ መደንገጽ፣ ተጋደልቲ ኣለዉና። ኩሎም ተጋደልቲ ኣብ ስልጣን ዘይምህላዎም፣ ወይ ውን ኩሎም ተጋደልቲ ጥዒምዎም ዘይምህላዉ ምልክት ድኽመት “ኣፓርታይድ” ኣብ ኤርትራ ክኸውን ኣይክእልንዩ።
ብመንጽሩ ግና: ሓደኳ ሲቪል በዓል ስልጣን ዘይምህላዉ ንህላወ “ኣፓርታይድ” ኣብ ኤርትራ የርእየና። ኣብ ኤርትራ: ኩሉ ዝርኤ ስልጣናት (ከምኒ ኣመሓዳሪ፣ ሚኒስተር፣ ኣምባሳደር)፣ ከምኡ’ውን ኩሉ ‘ዘይርኤ’ ስልጣናት (ብድሕረ መድረክ ኣብ’ቲ ውልቀ-ምልኪ ጽልዋ ዘለዎም፣ ወይ ከኣ ዘተግብሩ) ብ ተጋደልቲ እዩ። እዚ “ኣፓርታይድ” ወለዶ ውን ይሰግርን እናሰገረን እዩ። ንኣብነት ነቲ መንግስቲ ልዕል ዝበለ ተኣማንነንት (loyalty) የድልዮ ንዝበሎ ናይ ወተሃደር-ነፋሪት ምብራር (ፓይሎት) ናይ ትምህርቲ ዕድል ንሲቪል መንእሰይ በጭራሽ ኣይወሃብን።
ከምቲ ኣቀዲመ ዝበልክዎ: ብዘመነ ኣፓርታይድ: ኣብ ደቡብ-ኣፍሪቃ ጸዕዳ ምዃን ምንም ገበን የብሉን። ግናኸ ጸዕዳ ደቡብ-ኣፍሪቃዊ ኮንካ ብኣካይዳ ኣፓርታይድ ዘይምጉሃይ፣ ዘይ-ጸዓዱ ዜጋታት ክግፉዑ ርኢኻ “ዓገብ” ዘይምባል፣ ብፍላይ ይብደሉ ምህላዎም ዘይምእማን፣ ወዘተ. ተኻፋሊ ወይውን ተጠቃሚ ግፍዒ ኣፓርታይድ ይገብረካ እዩ።
ተጋዳላይ፣ ወዲ-ተጋዳላይ ወይ ውን ዕባይ ቤት-ትምህርቲ-ሰውራ ምዃን ገበን የብሉን። የግዳስ ብግብርካ ወይ ውን ብዘይ ምግባርካ: ብ ስቕታኻ: ተኻፋሊ “ኣፓርታይድ”፣ ወይ ከኣ ተጠቃሚ ግፍዒ “ኣፓርታይድ” ኣብ ኤርትራ ክትከውን ኣዝዩ ዝከኣልዩ።
———————
ነዚ ኣብ ሃገርና ንቡር ዝኾነ ተጋዳላይ–ሲቪል ምፍልላይ ዜጋታት: “ኣፓርታይድ” ክትብሎ: ቃልብቓሉ ቅኑዕ ኣጸዋውዓ ኣይከውንን። ኣፓርታይድ (Apartheid) ዝብል ቃል ቀንዲ መቦቆሉ ካብቲ ኣብ ኣብ ደቡብ-ኣፍሪቃ ካብ 1948 ክሳዕ 1990 ዝነበረ: ማዕርነት ጸዓዱን ጸለምትን ዜጋታት ዘየኽብር ሕገ መንግስቲ እዩ። ካብዚ ዝነቐለ ድማ ሎሚ ሓደ ምምሕዳር ኣብ መንጎ ዜጋታት ሃገሩ: ዓሌታዊ ኣፈላላይ ምስ ዝገብር “ኣፓርታይድ” ብዝብል ንገልጾ።


text:
ኤርትራውያን ተቐማጦ ፈረንሳ። መደባት ልምዓት ንምዕዋት ኣበርክቶኦም ከምዘዕዝዙ ኣረጋጊጾም፣
ኤርትራውያን ተቐማጦ ፈረንሳ ኣብ ዘቃንዕዎ ኣኼባ ህዝባዊ መኸተ። ብስም ባይቶ ጸጥታ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ንዝሓለፈ ዘይፍትሓዊ እገዳ ኣመሪካ ድሕሪ ምዅናን። ብመትከል ርእሰ-ምርኰሳ ዝሰላሰል ዘሎ ልምዓታዊ መደባት ንምዕዋት ከምወትሩ ድሉዋት ምህላዎም ኣረጋጊጾም፣
ኣብ’ቲ ኣኼባ። ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ሪፓብሊክ ፈረንሳ ኣቶ ፋሲል ገብረስላሰ። ንህሉው ኩነታት ሃገርናን ዓለምን። ከምኡ’ውን ማሕበራዊ ፍትሒ ንምንጋስ ዝካየድ ዘሎ ኩሉመዳያዊ ገስጋስ ዘረጋግጽ ልምዓታዊ መደባት ኣመልኪቱ ሰፊሕ መብርሂ ሂቡ፣
ኣምባሳደር ፋሲል ኣብ መብርሂኡ። “ብሓያል መኸተ – ኣንጻር ርእሰ ሓያላን ገጢሙ ናጽነቱ ዘረጋገጸን ዘውሓሰን ህዝቢ ኤርትራ። ልምዓታዊ ገስጋሱ ንምዅላፍን ንምንብርካኹን ንዝእለም ውዲታትን ሸርሕታትን ብሓያል መኸተኡ ከምዘፍሽሎ ዘጠራጥር የለን” ድሕሪ ምባል። ሃገራዊ ጥምረትን ሓድነትን ምስጢር ኩሉ ዓወታት ህዝቢ ኤርትራ ምዃኑ ብምምልካት። ኣብ ፈረንሳ ዝነብሩ ዜጋታት መሳርዖም ኣስጢሞም ብንቕሓት ክሳተፉ ኣዘኻኺሩ፣
“ሂወት ኣሽሓት ብሉጻት ዝተኸፍሎ ናጽነትን ልኡላውነትን። ብልምዓት ክንድርዖ ኢና” ዝበሉ ተሳተፍቲ። ኣበርክቶኦምን ተሳትፎኦምን ከምዘዕዝዙ ደጊሞም ኣረጋጊጾም፣
******* ኣ.ዜ.ኤ *******


text:
ንብረት፣ ሃፍቲ ህዝብን መንግስትን እዩ።እዚ ሃፍቲ ብገንዘብ ስለዝዕደግ ጥረ ገንዘብ ምዃኑ ብምርዳእ ብኣግባቡ ክተሓዝን ኣብ ዝተሓሰበሉ ዕላማ ጥራሕ ክውዕልን ግድን ይኸውን። ነዚ እውን እዩ መንግስቲ ንብረት መንግስቲተወሳኺ የንብቡ...
ኣብ ምርግጋፅ ስሉጥን ቐፃልነት ዘለዎን ልምዓት ምሁርን ዝሰልጠነ ሓይሊ ሰብን ወሳኒ ግደ ኣለዎም። ብፍላይ ዝለዓለ ፍልጠት ሳይንስን ቴክኖሎጅን ዘለዎም ክኢላታት ኣስተዋፅኦኦም ዝዓዘዘ እዩ። ነዚ እዩ እምበአር መንግስቲ ንዘፈር ትምህርቲ ብፍላይተወሳኺ የንብቡ...
ኣብ ክልልና ንግዚኡ ዋዕዋዕ ኣቢሎም ፀኒሖም ኣብ ህዝቢ ቅርታ ዝፈጥሩ መደባት ውድብን መንግስትን ውሑዳት ኣይኮኑን። እቲ “ክንፍፅሞ ኢና” እናተብሃለ ተኣኒንካ ዝዝረብ ግን ድማ ዘይፍፀም ቀሊል ኣይኮነን። እዚ እውን ስኣን ግቡእ ክትትልን
ተወሳኺ የንብቡ...
ሳልሳይን ናይ መወዳእታን ክፋል ቀንዲ ፀገማት ጥበብ ኣፀሓሕፋ ቋንቋ ትግርኛ፣ እቶም ዝፅሕፉ ወገናት ኣብ መንጎ ፅሑፍን ዝርርብን ዘሎ ኣፈላላይ ብኣግባቡ ካብ ዘይምፍላጦም ዝብገስ እዩ። ከምኡ እውን ንቋንቋ ትግርኛ ከምቲ ንካልኦት ቋንቋታት ዝወሃቦ ትኹረት ዘይምሃብን
ትኹረት ቋንቋታት ንዝፈጠረ ቋንቋ ቀዳሞት
ሳልሳይን ናይ መወዳእታን ክፋል
ቀንዲ ፀገማት ጥበብ ኣፀሓሕፋ ቋንቋ ትግርኛ፣ እቶም ዝፅሕፉ ወገናት ኣብ መንጎ ፅሑፍን ዝርርብን ዘሎ ኣፈላላይ ብኣግባቡ ካብ ዘይምፍላጦም ዝብገስ እዩ። ከምኡ እውን ንቋንቋ ትግርኛ ከምቲ ንካልኦት ቋንቋታት ዝወሃቦ ትኹረት ዘይምሃብንተወሳኺ የንብቡ...
ህፃናት፣ ሰብ ፀጋ ዕድመ፣ ጉዱኣት ኣካል፣ ፋይቶታት፣ ኣብ ትሕቲ መስመር ድኽነት ዝርከቡ ዜጋታት፣ ስራሕ ዝሰኣኑ መናእሰይ፣ ኣብ ደሞም ኤች ኣይ ቪ ኤድስ ዘለዎም ወገናት ንማሕበራዊ ፀገማት ዝተቓልዑ እዮም። ግዳይ እዚ ፀገም ዝኾኑተወሳኺ የንብቡ...
ቴክኒክን ሞያን ትምህርትን ስልጠናን ሃገርና ስትራቴጂታት ምቕዳሕ፣ ምምሕያሽን ምህዞን ሓንፂፁ ይንቀሳቐስ ምህላዉ ዝፍለጥ እዮ። ብመሰረት እዙይ ክሳብ 2012 ዓ/ም ኣብ ዘሎ ግዜ ቴክኖሎጅታት 100 ምኢታዊ እናቐዳሕኻ ዝባዝሕሉ ግዜ ተወዲኡተወሳኺ የንብቡ...
“ፓርላማ” ዝብል ቃል ካብ ቋንቋ ፈረንሳይ ዝመፀ እንትኸውን ትርጉሙ ድማ ምንግጋር ወይ ምዝርራብ ማለት እዩ። ፓርላማ ወይ ቤት ምኽሪ ተወከልቲ ህዝቢ እንብሎ እቲ መውፅኢ ሕጊ ኣካል እዩ። እዚ ድማ መብዛሕትኡ ኣብተን ብቀዳማይተወሳኺ የንብቡ...
ልዕሊ ሓሙሽተ ነጥቢ ኣርባዕተ ሚልዮን ሄክታር ስፍሓት መሬት እትውንን ክልልና 24 ሚኢታዊ መሬታ ጥራሕ እዩ ንግልጋሎት ማሕረስ ክውዕል ፀኒሑ። እቲ ዝተረፈ መሬት ድማ ብጎቦ፣ ሽንጥሮን እምባታትን ዝተሸፈነ ከምዝኾነ ካብ ቢሮ ሕርሻተወሳኺ የንብቡ...


text:
ነዛ ዓንቀጽ እዚኣ ብ%% ከተንብባ ትደሊዶ፧
መጽሓፍ ቅዱስ ኢንተርነት | መጽሓፍ ቅዱስ—ትርጉም ሓዳስ ዓለም
ነዛ ዓንቀጽ እዚኣ ብ%% ከተንብባ ትደሊዶ፧
-
ስድራ ቤት ኤሊሜሌክ ናብ ሞኣብ ገዓዘት (1, 2)
-
ናእሚን ዖርጳን ሩትን መበለታት ኰና (3-6)
-
ሩት ንናእምን ኣምላኻን ዘርኣየቶ ተኣማንነት (7-17)
-
ናእሚ ምስ ሩት ናብ ቤት-ልሄም ተመልሰት (18-22)
1 በቲ ፈራዶ ዚፈርዱሉ ዝነበሩ ዘመን፡+ ኣብታ ምድሪ ጥሜት ኰነ። ሓደ ሰብኣይ ከኣ ምስ ሰበይቱን ክልተ ደቁን ካብ ቤት-ልሄም+ ናይ ይሁዳ ኣብ ምድሪ ሞኣብ+ ጓና ዀይኑ ኪቕመጥ ከደ።
2 ስም እቲ ሰብኣይ ኤሊሜሌክ፡ ስም ሰበይቱ ድማ ናእሚ፡ ስማት ክልቲኦም ደቁ ኸኣ ማሕሎንን ኪልዮንን ነበረ። ንሳቶም ድማ ኤፍራታውያን ካብ ቤት-ልሄም ናይ ይሁዳ ነበሩ። ናብ ምድሪ ሞኣብ መጺኦም ከኣ ኣብኣ ተቐመጡ።
3 ድሕሪ ግዜ፡ ኤሊሜሌክ ሰብኣይ ናእሚ ሞተ፣ ንሳ ኸኣ ምስ ክልቲኦም ደቃ ተረፈት።
4 ንሳቶም ድማ ሞኣባውያን ኣንስቲ ኣእተዉ፣ ስም እታ ሓንቲ ዖርጳ፡ ስም እታ ኻልአይቲ ኸኣ ሩት ነበረ።+ ኣስታት ዓሰርተ ዓመት ድማ ኣብኡ ተቐመጡ።
5 ድሕርዚ፡ ክልቲኦም ደቃ፡ ማሕሎንን ኪልዮንን እውን ሞቱ፣ እታ ሰበይቲ ድማ ብዘይ ክልቲኦም ደቃን ብዘይ ሰብኣያን ተረፈት።
6 ሽዑ፡ ንሳ ኣብ ሞኣብ ከላ፡ የሆዋ ንህዝቡ ቘላሕታ ኸም ዝገበረሎም እሞ እንጌራ ኸም ዝሃቦም ስለ ዝሰምዐት፡ ምስ ክልቲአን ኣንስቲ ደቃ ኻብ ምድሪ ሞኣብ ክትምለስ ነቐለት።
7 ካብቲ ምስ ክልቲአን ኣንስቲ ደቃ እትነብረሉ ዝነበረት ቦታ ወጸት። ናብ ምድሪ ይሁዳ ኺምለሳ ኣብ መገዲ ኪኸዳ ኸለዋ፡
8 ናእሚ ንኽልቲአን ኣንስቲ ደቃ፡ “ኪዳ፡ ነፍሲ ወከፍክን ነናብ ቤት ኣዴኽን ተመለሳ። ከምቲ ነቶም ዝሞቱን ንዓይን ዝገበርክናኦ፡ የሆዋ ብተኣማንነት የፍቅርክን።+
9 የሆዋ ንነፍሲ ወከፍክን ኣብ በቤት ሰብኣይክን ዕረፍቲ ይሃብክን” በለተን።+ ሽዑ፡ ሰዓመተን፣ ንሳተን ድማ ዓው ኢለን በኸያ።
10 “ኣይፋልናን፡ ምሳኺ ደኣ ናብ ህዝብኺ ኽንከይድ ኢና” ኸኣ ይብላኣ ነበራ።
11 ናእሚ ግና፡ “ደቀየ፡ ተመለሳ ደኣ። ስለምንታይከ ምሳይ እትኸዳ፧ ደጊምዶ ሰብኡትክን ኪዀኑ ዚኽእሉ ኣወዳት ክወልድ እኽእል እየ፧+
12 ደቀየ፡ ከይምርዖ ኣሪገ እየ እሞ፡ ኪዳ ደኣ ተመለሳ። ሎሚ ለይቲ ሰብኣይ ክረክብ ተስፋ እንተ ዚህልወንን ኣወዳት ክወልድ እንተ ዝኽእልን እኳ፡
13 ንሳቶም ክሳዕ ዚዓብዩዶ ኽትጽበያኦም ኢኽን፧ ምእንታኦም ኢልክንዶ ኸይተመርዓኽን ክትጸንሓ ኢኽን፧ ኣይፋልክንን ደቀየ፡ ኢድ የሆዋ ኣንጻረይ ኰይና ኣላ እሞ፡ ምእንታኽን ኣዝዩ መሪሩኒ እዩ ዘሎ” በለተን።+
14 መሊሰን ከኣ ዓው ኢለን በኸያ፣ ድሕሪኡ፡ ዖርጳ ንሓማታ ስዒማታ ኸደት። ሩት ግና ምስኣ ለገበት።
15 ናእሚ ድማ፡ “እንሃ፡ ሰበይቲ ሓሙትኪ ናብ ህዝባን ናብ ኣማልኽታን ተመሊሳ። ምስ ሰበይቲ ሓሙትኪ ተመለሲ” በለታ።
16 ሩት ግና፡ “ምሳኺ ኸይከይድ ሓዲገኪ ኽምለስ ኣይትለምንኒ፣ ከመይሲ፡ ናብ እትኸድዮ እኸይድ፡ ኣብ እትሓድርዮ ኸኣ እሓድር። ህዝብኺ ህዝበይ፡ ኣምላኽኪ ድማ ኣምላኸይ እዩ።+
17 ኣብታ እትሞትላ እመውት፡ ኣብኣ እውን እቕበር። ብዘይካ ሞት ካልእ ንዓይ ካባኺ እንተ ፈልዩንስ፡ የሆዋ ኸምዚ ይግበረኒ፡ ከምዚ ኸኣ ይወስኸሉ” በለታ።
18 ናእሚ ድማ ሩት ምስኣ ኽትከይድ ከም ዝቘረጸት ምስ ረኣየት፡ ከተእምና ምፍታን ሓደገቶ።
19 ናብ ቤት-ልሄም ክሳዕ ዚበጽሓ ኸኣ ክልቲአን ከዳ።+ ኣብ ቤት-ልሄም ምስ በጽሓ፡ ብዘላ እታ ኸተማ ብዛዕባአን ተበዓደት። እተን ኣንስቲ ድማ፡ “እዚኣስ ናእሚ ድያ፧” ይብላ ነበራ።
20 ንሳ ኸኣ ነተን ኣንስቲ ኸምዚ ትብለን ነበረት፦ “እቲ ዅሉ ዚኽእል ንህይወተይ ኣዝያ መራር ገይሩዋ እዩ እሞ፡ ማራ ኢልክን ደኣ ጸውዓኒ እምበር፡ ናእሚ ኢልክንሲ ኣይትጸውዓኒ።+
21 ክኸይድ ከለኹ ምሉእ ነይሩኒ፡ የሆዋ ግና ጥራይ ኢደይ መለሰኒ። የሆዋ ኻብ ተጻረረኒ፡ እቲ ዅሉ ዚኽእል ድማ መዓት ካብ ኣምጽኣለይሲ፡ ስለምንታይ ናእሚ ኢልክን ትጽውዓኒ፧”+
22 በዚ ኸምዚ፡ ናእሚ ምስታ ሩት እትብሃል ሞኣባዊት ሰበይቲ ወዳ ኻብ ምድሪ ሞኣብ ተመልሰት።+ ንሳተን ብመጀመርታ ዓጺድ ስገም ናብ ቤት-ልሄም መጻ።+
ልኣኽ
ልኣኽ
መጽሓፍ ቅዱስ—ትርጉም ሓዳስ ዓለም
ሩት 1
ትግርኛ
መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ኢንተርነት ኣንብብ
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1001061103/univ/art/1001061103_univ_sqr_xl.jpg


text:
Aesop Fables
እዝከረኒ ቅድሚ ዓሰርተ ዓመት ኣቢሉ ሓንቲ ኤርትራዊት ኣደ፡ “ ኣነ ንእሽቶ ቦኹሪ ወዲ ኣሎኒ። ትግርኛ ክምህሮ ኣዝየ ኢየ ዝደሊ። እንታይ’ሞ ንዕኡ ዝኸውን መጽሓፍ ክረክብ ኣይከኣልኩን። እዞም ትሸጦም ዘሎኻ መጽሓፍቲ ናይ ዓበይቲ ኢዮም” በለትኒ። ብቋንቋ ዕድሜ ዝደፍኡ ኤርትራውያን ማለታ ኢያ። ልዕሊ ኹሉ ግና ብንያም ኣርኣያ ከም ኣቦ ቆልዑን ግዱስ ኤርትራዊን ከም ዝደፋፋኣኒ ወትሩ እዝክር።
ልክዕ ኢዩ… ቆልዑ መጽሓፍቲ ክገዝኡ ስለ ዘይክእሉ፡ ልዑል ኣቃልቦ ኣይተዋህቦምን። ስለዚ ዝዀነ መጽሓፍ ነቶም ክገዝኡ ዓቅሚ ዘለዎም ሰባት ዝዓለመ ይመስል። ኣብ ርእሲ’ዚ ብዝተፈላለዩ ማዕከናት ሃገር ስለ “ዋሕዲ መጽሓፍቲ ቆልዑ” ክንገር ዝጸንሔ ኢዩ። ሓተታኡ ሰፊሕ ኢዩ፡ ምኽንያቱ ዝተማልኤ ናይ ሰብ ዓቅሚ (human power): ስርዓተ-ትምህርቲ ህየሳ (curriculum development) ከምኡ ተሳትፎ ወለዲ (parental involvement) ዘድልዩ ብምዃኖም።
ብመሰረቱ እዚ መጽሓፍ ነቶም ኣብ ወጻኢ ዘለው ዝዓለመ ኢዩ። ንመጀመርያ እቶም ናብ ብዙሓት ቋንቋታት
ዛንታታት ኤሶጵ ዕድሜ ብዘየገድስ፡ ኩሉ ክንብቦም ይኽእል። ምኽንያቱ ፍረ ነገሮም ምስ ህይወትና ዝተኣሳሰሩ ብምዃኖም።
ብመሰረቱ ግን... ዕላማ ናይ’ዚ መጽሓፍ’ዚ፡ ኣብ ኤርትራ ንምሕታም ኢዩ። እወ ፍልጠት ምትሕልላፍ (transfer of knowledge) ዝብል መትከል ብምግባር። ስለዚ ዝዀነ ዜጋ ኣብዚ ዕማም ክትሓባበረና ንደሊ። ልዕሊ ኹሉ ግና ኣባላት ወይ ሓለፍቲ ማሕበረ-ሰብ ኣብ ስደት (ዲያስፖራ) ዘለው።
“ደቅና ቅድመና” ወይ our children come first ዝብል መርሖ ብምኽታል ንቅድሚት ንገስግስ። ዮሃና ማሕተም ኣብ ዝስዕብ ንቖልዑ ኤርትራውያን ዝዀኑ መጽሓፍቲ ዘቅርብ ምዃኑ ነፍልጥ።
ንሓበሬታ፡ HBokure@aol.com ጽሓፉ።


text:
እቶም እባላት መደበር ታዕሊም ሳዋ ዝተእስሩሉ ምኽንያት ንኣባላት 31 ዙርያ ቴሌፎን ጌርኩም ምስ ስድራቤቶም ኣራኺብኩሞም ዝብል ኢዩ። እቶም 6 መማህራንን ብርክት ዝበሉ ዓለምቲን መበል 31 ዙርያ እትው ከይበሉ ኣበላሺኩሞም ናይ መደበር ሳዋ ሕግታት ጥሒስኩም ተባሂሎም ተኸሲሶም ኣለዉ። እቶም ኣባላት መደበር ታዕሊም ሳዋ እቲ ዝተኸሰሱሉ ምክንያት ኣብዝተነገሩሉ እዋን ጉዳዮም ኣዚዩ ከቢድ ሙኻኑን ናብ ከረን ኣብ ዝርከብ ተሃድሶ ክለኣኹ ሙኻኖምን ተሓቢሮም።
ኣባላት 31 ዙርያ ዝኾነ ናይ ቴሌፎን ርክባት ዝገበረ ከቢድ መቕጻዕቲ ክውሰዶም ሙኻኑ ኣብ መጀመርታ ናይቲ ታዕሊም ተሓቢሮም። ብዘይካ እዚ ዝኾነ ናብ ስግረዶብ ዝፈተነ ታዓላማይ መበል 31 ዙርያ ናይ ሞት ስጉምቲ ክውሰዶ ሙኻኑ ዘፈራርህ ከቢድ መጠንቀቕታ ከምዝተዋህቦም እውን ተገሊጹ።
ምስዚ ኣብ ዝተኣሳሰር ዜና ኣብ መደበር ታዕሊም ሳዋ ናይ ታዕሊም ክምፕላስዮኒ ተሳኢኑ ብምህላዉ ብዙሓት ካብ ኣባላት መበል 31ዙርያ ናይ ኮምፕሊያሶነ ዕርቃን ኣጋጢምዎም ምህላዉ ተገሊጹ። ብተመሳሳሊ ብርክት ዝበሉ ኣብላታ 31 ዙርያ ናይ ሽዳ ሕፍረት ስለዘጋጠሞም ይሻገሩ ምህላዎም እውን ተገሊጹ።
መደበር ታዕሊም ሳዋ ነቶም ኣባላት 31 ዙርያ ናይ ክዳውንቲ ዕርቃን ንምፉኻስ ተዓላሞ ናይ ቀደም ዙርያታት ክዳውንቲ ኪኽደኑ ይገብሩ ምህላዎም ተሓቢሩ።
ካብ ዕለት 24ን 25ን ሰነ 2017 ጀሚሩ ምክትታል ዶባት ኣብ ዶባት ዝሞቱ ሰባት ናይ ዝበሎም መንእሰያት መርድእ ንስድራቤታት የርድእ ምህላዉ ኣብ ዝሓለፈ ዜናታት ተሓቢሩ ምንባሩ ይዝከር ። እዚ መርድእ እንተላይ እቶም ኣብ ወርሓት ግንቦትን ሰነን ሞይቶም ዝተባህሉ ግዳያት ዘጠቓለለ ምንባሩን ኣብ ዕለት 24ን 25ን ጥራይ ምክትታል ዶባት ዝርዝር ኣሳእል ብምስናይ ናይ 27 ዜጋታት መርድእ ንስድራቤቶም ከምዝገለጸ ይፍለጥ።
7 ስድራቤታት ደቅና ኣማውተኦም ንገሩና፤ ኣበይን ብኸመይን ሞይቶም ኢሎም ኣብ ዝሓተቱሉ እዋን፤ ንባዕሎም ኣብ ኣደርሰር ከምዝተኣስሩ ዝዝከረሩ ምንጭታት ሬድዮ መድረኽ፤ ዛጊት እቶም ስድራቤታት መርድእን ስእልን እምበር ሬሳታት ናይ ደቆም ክወስዱ ከምዘይተፍቀደሎም ኣረጋጊጾም። ይኹን ግን ገለ ስድራቤታት ክሳብ 10 ሽሕ ናቕፋ ብምኽፋል ሬሳታት ደቆም ክወስዱ ከምዝኸኣሉ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።
ብሕልፊ ካብ መበል 30 ዙርያ፤ ካብ ሳዋ ሃዲሞም ንስግረ ዶብ ክኣትዉ ዝፈተኑ ብርክት ዝበለ ሬሳታት ብዕለት 25 ሰነ ኣብ ከባቢ ኣደርሰት ከም ዝተቐበሩን 12 ዝኾኑ ብሂወቶም ዝደሓኑ ድማ ኣብ 6ይ ብርጌድ ናይ ማዓስከር ሳዋ ተኣሲሮም ከም ዝርከቡ ተረጋጊጹ ኣሎ።
መንግስቲ ኤርትራ ስድራቤታት ክስከሓ መታን ሞት ናይቶ ስግረዶብ እንዳኸዱ ዝሞቱ ሰባት ክንገርን ስእልታት ሬሳታት ብቪድዮ ክለዓልን መምርሒ ድሕሪ ምሕላፉ፤ ካብ ሚያዝያ 2017 ጀሚሩ መርድእ ንስድራቤታት ክነግር ዝጀመረሉ ምኽንያት መንእሰያት ብፍላይ ድማ ኣባላት 31 ዙርያ ንኽስኽሑ ተባሂሉ ሙኻኑ ተፈሊጡ።
እቲ መርድእ ክብረት ናይ ሰብ ዘይሕሉ፤ ካብ ባህልን ልምድን ህዝቢ ኤርትራ ዝረሓቐ ኮይኑ፤ ደቅኹም ዝብኢ በሊዕዎም ይኸውን፤ኣሰጋገርቲ ቀቲሎሞም፤ ብማይ ጽምኢ ነቒጾም ሞይቶም፤ ዝብል ዘረባታት እንዳኣሰነየ ንስድራቤት ይንገር ምህላዉ ተፈሊጥ። ገለ ሓለፍቲ ምክክትታል ዶባት ብወገኖም ደቅኹም ንኣሰጋገርቲ ባዕልኹም ኣረኪብኩም ንዓና ኣይትሃዉኹና ብምባል ኣብ ልዕሊ ኣብ ሓዘን ዘለዉ ስድራቤታት ብደዐኦም የዝንቡ ምህላዎም ተፈሊጡ።


text:
"" ይገንጸል ማህደራ""
1"ይ
እቲ ትማሊ ኣብቲ ናይ ፍጥጥ ህሞት
ደበንገረ ጸላም ሲኦል ወቕተ ሞት ሕየት
መዋድቕተይ ነይራ ኣብቲ ገድሊ መዳፍዕቲ ጎነይ
ዘከርክዋ እምበር ይከኣላ ተጋዳሊት ብጸይተይ
እታ ድርብ ዝስሕለታ
ፈጻሚት እጹብ ዛንታ
ንሳ እወ እታ ኢራብ ሞሮር
ውዕለታ መዓስ ይኣኽሎ እሞ ደብተር
ማዕርነት ኮፐን ሃገን ዝብሉና
ኤርትራዊት ዘይውከሱ ነታ ዋዕሮ ጂግና
ልዕሊ ኣባጽሕ እትስጉም ሸሪጥ ሕዛባ
እታ ሓየት ኮርዒዳ ኣውዳላት እንድያ ኣዘባዚባ
እታ ዘይትጀጁ ሕጽብቲ መዓንጣ
ስረ ሰብኡት ለቢሳ ጋምባለ ምስ ቁምጣ
ድርብ ማሕለኻ ሰጊራቶ ብጽንዓታ ግምጃ ሰንደቕ ኣርማ
መወከሲ ታሪኽ እንድያ ኤርትራዊት ተጋዳሊት ሽማ
ኣበይ ኮን ኣሎ ንሳ ዘይጸመደትሉ ውዕሎ
መሪሕ ኮይና እንድያ ኣብቲ መሪር ተጋድሎ
ሰብኣይ ክጀጁ ንሳ ጸኒዓ ሰገጥ መዓስ ኢላ
እታ ዕጥቕቲ ብጸይተይ ማህደር ደሞ ክብላ
ቡምባ ጨቢጣ ዝባን ታንኪ ክትሕንገር
ኣብ ህጁም ትዕልል ሓየት ኣንበሲት ዘከርክዋ እምበር
ንሳ ዘይኮነት መን ይኸውን ማዕርነት መስካሪ
እታ ጅግና ይከኣላ ትንበር ትሃሉ ይሰማዓያ ክብሪ
ኣብነት ድል -ድል ኣረ ናታ ስ ሕልፊ ኣለዎ ሓለፋ
ጽምዲ ዓማሚት ዕጽፊ እንድያ ልዕሊ ኣጓብዝ ተሰይፋ
ንሳ እወ እታ ምርጽቲ ዘርኢ ሃገር ገዳማ
ማህደር ዓለም በሉለይ ኣድምቐለይ ክቡር ስማ
ኣሸናፊ ኣብርሃም (ኣሼ)
ጀርመን
2017


text:
ኦ መንእሰይ ኤርትራ: ሃገርካ ክትውረር ዓይንኻ ኣይትተዓመት !
ብተስፋማርያም ሓጎስ
ተዋዛያይ እየ ሕቖ ሰበይተይ ሒዙ ዝዋዘለይ ግን ኣይፈቱን እየ ! በለ ሰብኣይ ይበሃል ። ብሃገር ዋዛ የለን ፣ ሃገር ማለት መንነት ሃገር ማለት ትንፋስ ህላወ ማለት እዩ። እዞም ሓጂ ኣቦታትን ኣቦሓጎታትን ኣዴታትን ዓባያትን ኮይኖም ዘለዉ ጀጋኑና ደሞም ከፊሎም ሃገር ካብ መግዛእቲ ሓራ ንምውጻእ ናብ ቃልሲ ክኸዱ ከለዉ ኣብ ክሊ ዕድመ 14 ን 20 ን እዮም ኔሮም ። ዕድመ ንእስነቶም ኣብ ቃልሲ ኣብ ከርተት እዩ ሓሊፉ ።ኣብ ጥራሕ ዝባኖም ብንቑጽ ጎሮሮም ብጥሙይ ከብዶም ምስ ተመን እንቅርብዒት እናደቀሱ ተቓሊሶም እዮም ነዛ ሎሚ ንስኻን ኣነን ኤርትራውያን ወነንቲ ናጽነት ሰብ ባንዴራ ሰብ መንነት ኮይንና ኣብ ነጻ ኤርትራ ኮሪዕና ንነብር ዘለና ። እቶም ብዝወፈርዎ ዘይተመልሱ ጀጋኑ ሰማእታትና ድማ ንስኹም ሃልዉ ንሕና በጃኹም ክንሓልፍ፣ እናበሉ ነዛ ነብሶም ንምንባር ነፊጎም ንዓና ክንህሉ ዝገበሩ እዮም ። ጉዳይ ሃገር ካብ ጥንቲ ክሳብ ሎሚ ኣብ ዝባን መንእሰይ እዩ ፣ ሃገር እንተ ተወረረት በቲ ሓያል ቅልጽሙ ንጸላእቱ ደምሲሱ ዘድሕን መንእሰይ እዩ ። ሃገር ኣብ መግዛእቲ እንተወደቐት ደሙን ኣዕጽምቱን ከፊሉ ዘምጽኣ መንእሰይ እዩ ። ኣብ ልዕሊ መሬታ ይኹን ኣብ ከርሳ ዘሎ ባህርያዊ ጸጋታት ተጠቒሙ ዘልምዓን ዝሃንጻን ዘበልጽጋን መንእሰይ እዩ ። እዚ መጽሓፍ ኣንቢብና ንመሃሮ ዘይኮነ ተፈጥሮ ዝዓደለና ብተወርሶ እንወሃቦ ጸጋ እዩ ። ኦ መንእሰይ ኤርትራ ! መንእሰይን ኣብ ውሻጠ ፣ ሽማገለን ኣብ ግምባር ኲናት ክውዕሉ ፣ ርኢኻን ሰሚዕካንዶ ትፈልጥ ? እስኪ ብውልቅኻ ካብታ ገዛኹም ጀምር፣ ንስኻን ናብ ባይቶ ወይ ኣብ ገበላ ኣቦኻን ናብ ምጉሳይ ከብትን ማሕረስን ጻህያይን ዓጺድን ተዋፊርኩም ትፈልጡ ? ካብ ሕጊ ተፈጥሮ ኣይትውጻእ ! እዛ ሃገር ኩለንትንኣ ኣባኻ እያ ! እንተስ ክትህሉ እንተስ ክትጠፍእ ኣብ ኢድካ እያ። ነዚኣ ብሕልናኻ ተቐበላ ፣ ንስኻ ኢኻ በዓል ሓይሊ ንስኻ ኢኻ በዓል ገዚፍ ሙንጉዳ፣ ንስኻ ኢኻ በዓል ሰፊሕ ኣፍልቢ፣ ንስኻ ኢኻ በዓል ተሪር ዳንጋ ፣ ዘይጸዓድ መን ከማይ ብሃሊ መድሕን ሃገርን ህዝብን ንስኻ ኢኻ ። ዕስለ ጸላእቲ ንሃገርካ ወሪሮም ንህዝብኻ ኣጽኒቶም ሃገርካ ክጎብጡ እናተጓየዩ ፣ ንመንግስትኻ ዘይሕብሩ ለኽዮም ከጸልሙን ክውንጅሉን ብኡ ኣቢሎም ንኸጥፍእዎ ሆ እናበሉ ክመጹ ንስኻኸ ኢድካ ኣጣሚርካ እንታይ ገደሰኒ ኢልካ ክትሃድም ወይ ውን ምስኦም ኮይንካ ዲኻ ሓቅኹም ክትብል !
እቶም ታሪኻውያን ጸላእቲ ህዝቢ ኤርትራ ምስቶም ዓሰብቶምን ለኣኽቶምን ንዓኻ ፣ መንግስቲ ኤርትራ ቀታልን ዓማጽን እዩሞ ከነጥፍኦ ተበጊስና ስለ ዘሎና ንስኻ ንዓ ናባና እንተበሉኻ እወ ሓቅኹም በልዎ ደኣ ዲኻ ክትብል ? ነቦኻ ነዴኻ ንሓብትኻ ንሓውኻን እኳ እዮም ብጭካነ ብኻራ ክዝልዝልዎም ! ቅሩብ ሕሰብ ! ዓድኻ ከም ናይ ሎሚ ሊብያን ዒራቕን መዓልታዊ ኣማእት ቆልዓ ሰበይቲ ዝሕረድሉን ዝቕተልሉን ክኸውን ዲኻ እትደሊ ! እዞም ብሸነኽ ደቡብ ዝዳወቡና ተጋሩ ፍጥር ክብሉ ንጥፋኣት ኤርትራ እምበር ንህላወ ኤርትራ ሓሲቦም ዘይፈልጡ ሓሳዳት ጠላማት ታሪኻውያን ጸላእቲ ህዝቢ ኤርትራ እዮም ። ኣብ ሓንጎሎም ብጀካ ንህዝቢ ኤርትራ ምጽናት ካልእ ሓሳብ የብሎምን ።
ኣብ ገዛና ቍራስና እናበልዑ ዓብዮም 1975 ወታደራዊ ስሮዓት ደርጊ ንህዝቢ ኤርትራ ንምጥፋእ ኣብ ዝጓየየሉ ዝነበረ እዋን ክዳን ወተሃደራት ኢትዮጵያ ተኸዲኖም ኣብቲ ዝዓበዩሉ ገዛ ወተሃደራት መሪሖም ብምምጻእ ወዶም ወንበዴ እዩ ጓሎም ወንበዴ እያ እናበሉ ክንደይ ቆልዓ ሽማግለ ኣረጋውያን ከም ዝሃልቁ ዝገበሩ እዞም ሓሳዳት ጠዋያት ልቢ ተጋሩ እዮም። ትማል ከኣ ሳላ ህዝባዊ ግንባር ሰልጢኖም ብብረትና ሰልጢኖም ሰውራ ክመርሑ በቒዖም ሳላ ህዝባዊ ሰራዊት ንሰራዊት ደርጊ ካብ ኢትዮጵያ ሓግሒጉ ብምውጻእ ኣብ ስልጣን ኮፍ ኣቢሉ ክሳብ ዝድልድሉ ኣብ ኢትዮጵያ ብምጽናሕ ዝሓብሓቦም ቅሩብ ከይጸንሑ ንህዝቢ ኤርትራ ንምጥፋእ ኲናት ኣወጁ። እወ ክንዲ ዘኾለስኩ ኢደይ ተነኸስኩ እዩ ነገሩ። ብርግጽ ንሕና ውን ንመን ነኾልስ ክንፈልጥ ይግባኣና ኔሩ። እዞም ሓሳዳት በቲ ዝወልዕዎ ኲናት ተለብሊቦም ተረፉ እምበር ዘውቀይዎስ ኣይነበረን፣ ግንከ ኣብ ኲናት ተሰሊምካ ምውጻእ ስለ ዘየለ ፣ ጉዕዞ ልምዓትና ጎቲቶም ዘይተደልየ መስዋእትን ዕንወትን ወሪዱ። ህዝብን መንግስትን ኤርትራ ንወራራቶም ኣፍሺሉ ጥራይ ዘይኮነስ ንሰራዊቶምን ኣጽዋሮምን ናብ ሓሙኽሽቲ ቀይሩ ደምሲስዎም። ዓወት ህዝቢ ኤርትራ ከኣ ንዓለም ኣገረመ።
መለስ ዜናዊ ንስዕረቱ ሕርሕራይ ጌሩ ምስ ጎሶሞ ዝበሎ፣ ደጊም ብድሕሪ ሕጂ ምስ ኤርትራ ብብረት ክንዋጋእ ኢልና ኣይንሓስብን የግዳስ ንመንእሰይ ኤርትራ ማዕጾ ከፊትና ጓሕጒሕና ከነውጽኦ ኢና፣ ሽዑ መንግስቲ ኤርትራ ደሙ ጸንቂቑ ብዘይ ኲናት ክጠፍእ እዩ።
እቲ ካብ ኩሉ ዘሕዝን እቲ ኣብቲ ግንባር ኲናት ዝነበረ፣ ክንደይ ጀጋኑ ብጾቱ ብጥይት ወያነ ወዲቖም ሓመድ ኣዳም ዘልበሶም ጀጋኑ እሞ ኣብ ልዕሊ መቓብሮም ደው ኢሉ ኣጆኹም ሰማእታት ብጾተይ ንሕድርኩም ከጽንዓ እየ ኢሉ ቃል ዝኣተወ መንእሰይ ፣ ሃገሩን ብጾቱን ራሕሪሑ ንትግራይ ክሃድም ምስ ምንታይ ይቝጸር ? ኦ መንእሰይ ንስኻ ንትግራይ ኮብሊልካ ወያነ ንኤርትራ እንተሓዝዋ ነዴኻ ወርቂ ኣስተሊኒ ድስልምዋ ድዩ መሲሉካ ? ኣብ ቅድሚ ዓይንኻ ኣብቲ ወሪሮም ዝኣተዉዎ ቦታት ንኽንደይ ዝቖረባ ኣረገውትን ኣንስቲ ካህናትን መሻይኽን ከም ዝደፈሩን፣ ዓቕመ ኣዳም ዘይበጽሓ መንእሰያት ከም ዘበላሸዉ ኣይሰማዕካን ዲኻ ? ነዚ እሞ ብሕልናኻ ስምዓዮ ብድሕሪኡ ናይ ገዛእ ሕልናኻ ይቕረ ከም ዘይብለልካ ክትፈልጥ ኢኻ ! ደም ናይቶም ሓመድን እምንን ዝጸቐጥካዮም ጀጋኑ ወትሩ ኣብ ሕልናኻ ክኹሕሓካን እዚኣ ድያ ኔራ እታ ማሕላ፣ እናበሉ ለይትን ቀትርን ክወቕሱኻ እዮም። እቲ ዝፈጸምካዮ ጥልመት ከኣ ኣብ ጉዕዞ ህይወትካ ኣይከቕስነካን እዩ ፣ስድሪ ውን ኣይከኺደካን እዩ ! ኩሉ ግዜ ከሳቕየካን ክነብር እዩ! ደሙ ከምዛራ ማይ እናወሓዘ ገሊኦም ድማ ኣካላቶም ብከቢድ ብረት ተበታቲኑ ኣርኻ ዝቐበርካዮም ስለ ዝኾኑ ፣ እሞ ንሕድሮምን ዝኣተኻሎም ቃለ ማሕላን ረጊጽካ ንባዕዲ ሃገር ብምዅብላልካ ቀሲንካ ክትነብር ኣይትኽእልን ኢኻ።
ስዉእ ምዉት ከይመስለካ ! ንዘለኣለም ህያው እዩ፣ ካብ ዓይኒ ስዉእ ክኽወል/ ክሕባእ እየ ኢልካ ኣይትሕሰብ ። ኣብ ዝኸድካዮ ኣብ ጎድንኻ ኣሎ፣ ስለዚ እንተ ደኣ ብሕልናካ ትርእን ትሓስብን ትሰምዕን ኮይንካ ክሳብ ለይቲ ሎሚ ኣብ ልዕሊ ስዉኣትካን ብጾትካን መንግስትኻን ህዝብኻን ዝፈጸምካዮ ገበን ብሕናኻ ኣብ መሬት ተደፊእካ ይቕሬታ በሎም! ንምኽሓሶም ከኣ ድሉው ኩን። ዝኾነ ኣብ ህይወትና መዓልታዊ እንገብሮ ጌጋታት ኣብ ቤተ ክርስትያን ወይ ኣብ መስጊድ ብምኻድ ንስሓ ብምግባር ፈጣሪ ይቕረ ክብለልና ይኽእል እዩ፣ ኣብ ልዕሊ ሃገርን ህዝብን መንግስትን ሰማእታትን እንፍጽሞ በደልን ክሕደትን ግን ኣብ ቤተ ክርስትያን ወይ መስጊድ ኬድና ብምንሳሕ ይቕረ ክበሃለልና ዝከኣል ኣይኮነን። ብሕልናና ኣሚንና ኣብ መሬት ፍግም ኢልና ይቕሬታ ብምሕታትን ብተግባር ምኽሓስን እዩ ይቕረ ክበሃለልና ዝኽእል።
ኦ መንእሰይ ሕልናኻ ንምኽርን ማዕዳን ሰማእታትካ ደኣምበር ንሓሶትን ናይ ጥፋኣት ሃተውተው ናይ ዝሞቱ ክሰምዓ የብለንን።
ሃገርካ ካብ ጸላኢ ምክልኻል ።ብጉልበትካ ዲጋታት እንተ ሃነጽካ ፣ ጽርግያታት እንተ ሰራሕካ ከትርታት እንተ ሃነጽካ ከም ዓቢ በደልን ግፍዕን ቆጺርካ ሃገርካ ራሕሪሕካ ወጺእካ ። ክንደይ እዮም ኣብ ምድረ በዳ ሰሃራ ዝጠፍኡ? ክንደይ እዮም ኣብ ሲናይ ከም ገንሸል ኣፋስጋ ዝተሓርዱ“?
ዶብ ሃገርካ ሰጊርካ ናብ ባዕዲ ሃገር ምስ ኣተኻ እቲ ሽግርን ጸበባን ሀ ኢሉ ይጅምር እሞ እናዓበየን እናጸንከረን ናብ ንምዝካሩ ዘስካሕክሕ ኣብ ታሪክ ደቂ ሰባት ተፈጺሙ ዘይፈልጥ ኣሬሜናዊ ግፍዕታትን ህልቂትን ክፍጸም ንዓኻ ምንጋር ኣየድልን እቲምንታይሲ ዝወዓለ ይንገር እኳ ዝበሃል። እቶም ብህይወት ንስክላ ተሪፎም ኤውሮጳ ዝኣተዉ ውን እንተኾነ ከምቲ ኩሉ ዝሓስብዎ ኣይኮነን። ክንደይ ከኣ ኣብ ተስፋ ምቝራጽ ዝኣተዉ ኣደዳ መስተን ባእስን ከምዝኾኑ ይርአ ኣሎ። ንርሑቕ እንተ ጠሚትና ውን ዘርእና ካብ ሃገርና ኣርሒቕና ንኤውሮጳውያን ንህቦም ኣለና፣ ካብ ዓድና ከይንጭብጭብ ካብ ሱርና ተማሒና ንጠፍእ ኣለና። መን እዩ ስምካ/ኪ ኢሎም ምስ ሓተቱና ቀጺላ እትስዕብ ሕቶ ኣበይ እዩ ሃገርካ እያ፣ መን ኢና ክንብል? ዓዲ ዘይብሎም ኢና ክንበሃል። ካብዚ ዝኸፍእ ሞት ኣሎዶ ይመስለኩም ? የሎን ። ነዚ መን ይምነዮ ? ሃገርካ ክንዘምታ መንነትካ ሓኺኽና መንነት ኣልቦ ክንገብረካ ንዓና ምሳና ኮይንካ ተቓለስ ምስ ዝበሉኻ ጸላእቲ ከመይ ጌርካ ሕራይ ትብል ? እቶም ኣነን ንስኻን ሃገር ክህልወና መንነት ክህልወና ኣብ ሃገርና ኮሪዕና መታን ክንነብር ዓወት ንሓፋሽ እናበሉ ብናፓል ቦምብ ከም ሽሞዓ ዝመኸኹ፣ ብታንኪ ጸላኢ ዝተሓማተሉ ረሲዕካዮም ! እተን ነፍሰ ጾራት ኣዴታት ኣብ ከብደን ዘሎ ዕሸል ካብ ከብዲ ኣዲኡ ምስ ወጸ ወንበዴ ክኸውን እዩ ብምባል ኣደ ብህይወታ እንከላ ሰራዊት ኣምሓራ ብሳንጃ ከብዳ ዘልዚሎም ዘውጽእዎም ረሲዕካዮም ማለት ድዩ ?
ኦ መንእሰይ ኣብ ዘለኻዮ ኣብ ጎድኒ ሃገርካን መንግስትኻን ጅግና ሓይልታት ምክልኻልን ሰማእታትን ደው በል ! ኩሉ ሃምኻን ቀልብኻን ኣብዚኦም እንተደኣ ኣድሂብካን ሓሲብካን ኣብ ዘለኻዮ ሃገር ንዘጓንፈካ ጸገማት ብልበ ተኣማንነት ክትዕወተሉ ከም እትኽእል ኣይትጠራጠር። እቶም ኣንጻር ሃገሮን ህዝቦምን መንግስቶም ኣንጻር እቲ ጅግና ብሓደ ኢዱ ካልሽን ብሓደ ኢዱ ዛባን ኣፍራዛን ሒዙ ሃገር ዝሕሉን ዝሃንጽን ዘሎ ሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ ደው ዝበሉ ዕሱባት ወያነ ግን ርኹሳት ከም ድያብሎስ ውጉዛት ከም ኣርዮስ እዮም እሞ ፎእ በሎም።
ኩልና ንሃገርናን ህዝብናን መንግስትናን ስዉኣትናን ኣለናልኩም ንበል፣ ንዕኦም ንምሕያልን ንምድንፋዕን ንስራሕ ! ሕጂ እያ እታ ሰዓት ! ሎሚ ሃገረይ፣ ህዝበይ፣ መንግስተይ ስዉኣተይ፣ ዘይበለ ዘይመከተ፣ ዘይከተተ ብደዉ ከም ዝሞተ ዝብል ጭርሖ ኣልዒልና ንጕየ ሃገርና ንምድሓን ሎሚ ጽባሕ ዝበሃለሉ ግዜ ኣይኮነን። ሞት ትዕድልቲ ናይ ዝኾነ ፍጡር ኣብዛ ዓለም ዘሎ ትዕድልቲ እያ። ኣብ ዝኸድና ንኺድ ሞት ኣብ ቅድሜና ኣላ ክንሃድመላ ኣይንኽእልን ኢና። ብድሕሬና ዝተርፍ ስምናን ስእልናን ጥራይ እዩ። እቲ ጽቡቕ ስም ሓርበኝነት ጅግንነት መስዋእትነት ንዘንት እለት ዝነብር ስም ገዲፍና ካብዛ ዓለም ክንሓልፍ ኣለና።
ክብርን ሞገስን ንሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ!!!
ዘለኣለማዊ ክብርን ዝኽርን ንሰማእታትና!!!
ወትሩ ዓወት ንሓፋሽ!!!


text:
ነዛ ዓንቀጽ እዚኣ ብ%% ከተንብባ ትደሊዶ፧
መጽሓፍ ቅዱስ ኢንተርነት | መጽሓፍ ቅዱስ—ትርጉም ሓዳስ ዓለም
ነዛ ዓንቀጽ እዚኣ ብ%% ከተንብባ ትደሊዶ፧
6 እስራኤላውያን ካብ ምድሪ ግብጺ ኻብ ዚወጹ ኣብ መበል 480 ዓመት፡+ ካብታ ሰሎሞን ኣብ ልዕሊ እስራኤል ዝነገሰላ ኣብ ራብዐይቲ ዓመት፡ ኣብ ወርሒ ዚው+ (ንሳ እታ ኻልአይቲ ወርሒ)፡ ንሱ ምህናጽ ቤት የሆዋ ጀመረ።+
2 እታ ሰሎሞን ንየሆዋ ዝሃነጸሉ ቤት ድማ፡ 60 እመት ዝንውሓታ፡ 20 እመት ከኣ ዝግፍሓ፡ 30 እመት ድማ ዝቝመታ ነበረት።+
3 እቲ ኣብ ቅድሚ እታ ቤተ መቕደስ ዝነበረ ገበላ ኸኣ፡+ 20 እመት ዝንውሓቱ፡ ማዕረ ግፍሒ እታ ቤት ነበረ። ግፍሑ ድማ ካብ ቅድሚ እታ ቤት ዓሰርተ እመት ነበረ።
4 ነታ ቤት ከኣ እናጸበበ ዚኸይድ መቓናት ዘለዎ መሳዅቲ ገበረላ።+
5 ኣብ መንደቕ እታ ቤት ኣጸጊዑ ድማ ህንጻ ሃነጸ፣ ኣብ ዙርያ መንደቕ እታ ቤት፡ ኣብ ዙርያ እታ ቤተ መቕደስን እታ ውሽጣዊት ክፍልን ነበረ፣+ ኣብቲ ዙርያ ኸኣ ጐድናዊ ኽፍልታት ገበረ።+
6 ገለ እኳ ናብ ውሽጢ መንደቕ እታ ቤት ኣትዩ ኸይተሓሓዝሲ፡ ኣብ ዙርያ እታ ቤት ብደጊኣ ሕድጋት ገይሩላ ነበረ እሞ፡ እቲ ታሕተዋይ ባይታ እቲ ጐድናዊ ኽፍልታት ሓሙሽተ እመት ዝግፍሑ፡ እቲ ማእከላይ ባይታ ድማ ሽዱሽተ እመት ዝግፍሑ፡ እቲ ሳልሳይ ባይታ ኸኣ ሸውዓተ እመት ዝግፍሑ ነበረ።+
7 እታ ቤት ኣብቲ እተፋሕረሉ ቦታ ብእተዳለወ ኣእማን እያ ተሃኒጻ እሞ፡+ እታ ቤት ክትህነጽ ከላ፡ ሞደሻታት ኰነ፡ ፋሳት ኰነ፡ ናውቲ ሓጺን ኰነ ኣይተሰምዐን።
8 መእተዊ እታ ታሕተወይቲ ጐድናዊት ክፍሊ ብሸነኽ ደቡብ እታ ቤት ነበረ፣+ እቲ ዓንኬላዊ መደያይቦ ድማ ናብ ማእከላይ ባይታ፡ ካብ ማእከላይ ባይታ ኸኣ ናብ ሳልሳይ ባይታ ይመርሕ ነበረ።
9 ነታ ቤት ድማ ሃኒጹ ወድኣ፣+ ነታ ቤት ከኣ ብኣግማልን ብእተረብበ ኣልዋሕ ቄድሮስን ከደና።+
10 ኣብ ዙርያ እታ ቤት፡ ነፍሲ ወከፉ ሓሓሙሽተ እመት ዝቝመቱ ጐድናዊ ኽፍልታት ሃነጸ፣+ እዚ ድማ ምስታ ቤት ብዕንጨይቲ ቄድሮስ ተላጊቡ ነበረ።
11 ሽዑ ኸኣ፡ ከምዚ ዚብል ቃል የሆዋ ናብ ሰሎሞን መጸ፦
12 “ብዛዕባ እዛ እትሃንጻ ዘለኻ ቤት፡ ብሕግታተይ እንተ ተመላሊስካ፡ ፍርድታተይ ድማ እንተ ፈጺምካ፡ ብእኡ ብምምልላስ ከኣ ኵሉ ትእዛዛተይ እንተ ሓሊኻ፡+ እቲ ንኣቦኻ ዳዊት ዘተስፎኽዎ ቓል ኣባኻ ኽፍጽሞ እየ፣+
13 ኣብ ማእከል እስራኤላውያን ድማ ክነብር፡+ ንህዝበይ እስራኤል እውን ኣይክሓድጎን እየ።”+
14 ሰሎሞን ከኣ ነታ ቤት ንምውዳኣ ይሃንጽ ነበረ።
15 ንውሽጣዊ መንደቕ እታ ቤት ብኣልዋሕ ቄድሮስ ሃነጾ። ነቲ ውሽጣዊ መንደቕ ድማ፡ ካብ ባይታ እታ ቤት ክሳብ ሰርወታት እቲ ሰንቀ ብዕንጨይቲ ረበቦ፣ ንባይታ እታ ቤት ከኣ ብኣልዋሕ ጽሕዲ ኸደኖ።+
16 ብሸነኽ ድሕሪት እታ ቤት ከኣ ናይ 20 እመት ክፋል፡ ካብቲ ባይታ ኽሳብ እቲ ሰርወታት ብኣልዋሕ ቄድሮስ ሃነጸ፣ ኣብ ውሽጣ ድማ ውሽጣዊት ክፍሊ፡+ ቅድስተ ቕዱሳን+ ሃነጸ።
17 እታ ቤተ መቕደስ+ ከኣ፡ ማለት እታ ኣብ ቅድሚኣ ዘላ ኽፋል እታ ቤት፡ 40 እመት ነበረት።
18 እቲ ኣብ ውሽጢ እታ ቤት ዝነበረ ቄድሮስ፡ ሓምሓማትን+ ዝዓምበበ ዕምባባታትን+ እተቐርጾ ነበረ። ኵሉ ቄድሮስ ነበረ፣ እምኒ ድማ ኣይርአን ነበረ።
19 ኣብ ውሽጢ እታ ቤት ከኣ፡ ኣብኣ ታቦት ኪዳን የሆዋ ንምንባር፡+ ውሽጣዊት ክፍሊ ኣዳለወ።+
20 እታ ውሽጣዊት ክፍሊ 20 እመት ዝንውሓታን 20 እመት ዝግፍሓን 20 እመት ዝቝመታን ነበረት፣+ ንዓኣ ድማ ብጽሩይ ወርቂ ለበጣ፣ ነቲ መሰውኢ+ ኸኣ ብቄድሮስ ከደኖ።
21 ሰሎሞን ድማ ንውሽጢ እታ ቤት ብጽሩይ ወርቂ ለበጦ፣+ ኣብ ቅድሚ እታ ብወርቂ እተለበጠት ውሽጣዊት ክፍሊ+ ኸኣ ሰንሰለት ወርቂ ዘርግሐ።
22 ኵላ እታ ቤት ክሳዕ እትፍጸም፡ ንብዘላ እታ ቤት ብወርቂ ለበጣ፣ ንዅሉ እቲ ኣብ ጥቓ እታ ውሽጣዊት ክፍሊ ዘሎ መሰውኢ እውን ብወርቂ ለበጦ።+
23 ኣብታ ውሽጣዊት ክፍሊ ድማ ዓዓሰርተ እመት ዝቝመቶም+ ክልተ ኪሩቤል+ ካብ ዕንጨይቲ ጽሕዲ ገበረ።
24 ሓንቲ ኽንፊ እቲ ሓደ ኪሩብ ሓሙሽተ እመት ነበረት፡ እታ ሓንቲ ኽንፊ ኸኣ ሓሙሽተ እመት ነበረት። ካብ ጫፍ እታ ሓንቲ ኽንፊ ኽሳብ እታ ሓንቲ ኽንፊ ዓሰርተ እመት ነበረ።
25 እቲ ኻልኣይ ኪሩብ እውን ዓሰርተ እመት ነበረ። እቶም ክልተ ኪሩቤል ሕደ ዓቐንን ቅርጽን ነበሮም።
26 ቍመት እቲ ሓደ ኪሩብ ዓሰርተ እመት ነበረ፣ እቲ ኻልኣይ ኪሩብ እውን ከምኡ ነበረ።
27 ነቶም ኪሩቤል+ ድማ ኣብ ውሽጢ እታ ውሽጣዊት ቤት ኣንበሮም። ኣኽናፍ እቶም ኪሩቤል ተዘርጊሐን ነበራ እሞ፡ ክንፊ እቲ ሓደ ኪሩብ ኣብቲ መንደቕ በጽሐ፡ ክንፊ እቲ ኻልኣይ እውን ኣብቲ ኻልኣይ መንደቕ በጽሐ፣ እተን ኣኽናፎም ናብ ማእከል እታ ቤት ተዘርጊሐን ነበራ እሞ፡ እተን ኣኽናፍ ተተናኸያ።
28 ነቶም ኪሩቤል ድማ ብወርቂ ለበጦም።
29 ኣብ ኵሉ መንደቕ እታ ቤት፡ ኣብ ዙርያ እታ ውሽጣዊት ክፍልን እታ ደጋዊት ክፍልን፡ ምስልታት ኪሩቤልን+ ኣእዋም ስየን+ ዝዓምበበ ዕምባባታትን+ ቀረጸ።
30 ነቲ ኣብታ ውሽጣዊት ክፍልን ኣብታ ደጋዊት ክፍልን ዘሎ ባይታ እታ ቤት ብወርቂ ለበጦ።
31 ንኣፍ ደገ እታ ውሽጣዊት ክፍሊ፡ ካብ ዕንጨይቲ ጽሕዲ መዓጹ ገበረ፣ ጐድናዊ ኣዕኑድ፡ ቀወምቲ ልዳውቲ፡ ሓምሻይ ኢድ ገይሩ ገበረ።
32 እተን ክልተ ማዕጾ ኻብ ዕንጨይቲ ጽሕዲ ነበራ፣ ኣብአን ከኣ ኪሩቤልን ኣእዋም ስየን ዝዓምበበ ዕምባባታትን ቀረጸ፣ ብወርቂ እውን ለበጠን። ነቲ ወርቂ ኣብ ልዕሊ እቶም ኪሩቤልን እቲ ኣእዋም ስየን ቀጥቂጡ ዘርግሖ።
33 ንኣፍ ደገ እታ ቤተ መቕደስ፡ ከምኡ ገይሩ ቐወምቲ ልዳውቲ ኻብ ዕንጨይቲ ጽሕዲ፡ ናይ ራብዓይ ኢድ ገበረ።
34 ካብ ኦም ጽሕዲ ድማ ክልተ ማዕጾ ገበረ። እቲ ሓደ ማዕጾ ኣብ ወንድወንዶ ዚዘውር ክልተ ኽፋል ነበሮ፡ እቲ ኻልኣይ ማዕጾ ኸኣ ኣብ ወንድወንዶ ዚዘውር ክልተ ኽፋል ነበሮ።+
35 ኪሩቤልን ኣእዋም ስየን ዝዓምበበ ዕምባባታትን ቀሪጹ ድማ፡ ኣብ ልዕሊ እቲ ቕርጽታት ብወረቐት ወርቂ ለበጦ።
36 ነቲ ናይ ውሽጢ ኣጸድ+ ከኣ ብሰለስተ መስርዕ ውቑር ኣእማንን ብሓደ መስርዕ ኣግማል ቄድሮስን ሃነጾ።+
37 ኣብ 4ይቲ ዓመት፡ ኣብ ወርሒ ዚው፡ መሰረት እታ ቤት የሆዋ ተሰረተ፣+
38 ኣብ መበል 11 ዓመት፡ ኣብ ወርሒ ቡል፡ (ንሳ ሻምነይቲ ወርሒ)፡ እታ ቤት ምስ ኵሉ ዝርዝራታ፡ ከምቲ ውጥና ተፈጸመት።+ ስለዚ፡ ንምህናጻ ሸውዓተ ዓመት ወሰደ።
ልኣኽ
ልኣኽ
መጽሓፍ ቅዱስ—ትርጉም ሓዳስ ዓለም
1 ነገስት 6
ትግርኛ
መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ኢንተርነት ኣንብብ
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1001061103/univ/art/1001061103_univ_sqr_xl.jpg


text:
ሃገራትን ህዝብታትን
ናብ ኢጣልያ እተገብረ ምብጻሕ
ኢጣልያ፡ ካብ ነዊሕ ገምገም ባሕሪ ኽሳዕ እቲ ሓባጥ ጐባጥ ዝዀነ ሰንሰለት ኣኽራን፡ ካብቲ ኣብ ደቡብ ዘሎ ኣዝዩ ምዉቕ ኵነታት ኣየር ክሳዕ እቲ ኣብ ሰሜን ዘሎ ኣብ ኣዕጽምቲ ዚኣቱ ቝሪ እተጠቓልል ሃገር እያ። እሳተ ጐመራ ዚበዝሓ ሃገር እኳ እንተ ዀነት፡ ብዘይካ ደሴት ስትሮምቦሊን ከረን ኢትናን፡ ንጡፍ እሳተ ጐመራ ሒደት እዩ።
ኢጣልያ ሓንቲ ኻብተን ብዙሓት ተቐማጦ ዘለወን ሃገራት ኤውሮጳ እያ። ኣዕራብን ቢዛንትዩማውያንን ግሪኻውያንን ደቂ ኖርማንዲን ፊንቄኣውያንን ዚርከብዎም ብዙሓት ህዝቢ ብእኣ ሓሊፎም እዮም።
ኢጣልያ ብታሪኽን ብስነ ጥበብን ሃብታም እያ። ኣብ ብዙሓት ከተማታት ኢጣልያ፡ ፍርስራስ እቲ ብጥንታውያን ግሪኻውያንን ሮማውያንን እተሰርሐ ፍልይ ዝበለ ህንጻታትን ብግዜ ተሃድሶ ዝነበረ ስራሓት ስነ ህንጻን ይርአ እዩ። ብዘይካዚ፡ ንኸም እኒ በርኒኒን ሚካኤልኣንጀሎን ራፋኤልን ዜዘክረካ ቕብኣታትን ሓወልትታት እምነ በረድን ማይ ጃሕጃሕን ኣሎ።
ቀንዲ ኽፋል መዓልታዊ ንጥፈታት ኢጣልያውያን፡ ምግቢ እዩ፣ ምስ ምግቢ ዚተሓሓዝ ብዙሕ ልማዳት ድማ ኣለዎም። ቀንዲ ምግቦም ፓስታ ዀይኑ፡ ድሕሪኡ ስጋ ወይ ዓሳ ምስ ኣትክልቲ ገይሮም ይበልዑ። ዘይቲ ኣውሊዕ ብብዝሒ ስለ ዚፈሪ፡ ኣዘውቲሮም ይጥቀሙሉ እዮም። ፒሳን ሪሶቶ ዚብሃል ምግብን እውን ኣዝዩ ህቡብ ምግቢ ኢጣልያውያን እዩ።
ኢጣልያውያን ፍሽሑዋትን ተቐበልቲ ጋሻን ወኻዕታ ዚፈትዉን እዮም። ምስ ካልኦት ምዕላል ስለ ዚፈትዉ፡ ኣብ ኣደባባያት ኬዕልሉ ወይ ከኣ ብእግሮም እናኸዱ ወጃዕ ኪብሉ ምርኣይ እተለምደ እዩ።
መብዛሕትኦም ተቐማጦ ኢጣልያ፡ ሰዓብቲ ናይ ሮማ ካቶሊክ ከም ዝዀኑ እኳ እንተ ተዛረቡ፡ ኣዘውቲሮም ናብ ቤተ ክርስትያን ዚኸዱ ግና ሒደት እዮም። ኣብ ቀረባ ዓመታት፡ እታ ቤተ ክርስትያን ኣብቲ ህዝቢ ዘለዋ ተሰማዕነት ኣመና ደኺሙ እዩ፣ እቶም ሰዓብቲ ድማ ነቲ ንነዊሕ እዋን ዚስዓብ ዝነበረ ምስ ምንጻል ጥንስን ፍትሕን ዚተሓሓዝ ሕግታት ዕሽሽ ይብልዎ ኣለዉ።
ቍጽሪ እቶም ኣብ ኢጣልያ ዘለዉ ናይ የሆዋ መሰኻኽር ይውስኽ እዩ ዘሎ። መጽሓፍ ቅዱስ ብምምሃርን በቲ ኣብኡ ዚርከብ ስርዓታት ኪነብሩ ብምጽዓርን እዮም ዚፍለጡ። ኣብ ምልእቲ ሃገር፡ ልዕሊ 3,000 ጉባኤታት ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኣለዋ፣ መብዛሕትአን ድማ ነቶም ጥልያንኛ ዘይዛረቡ ሰባት ብዛዕባ ብስራት መንግስቲ ኣምላኽ ኪነግራኦም እየን ዚጽዕራ። ኣብ ዝሓለፈ ዓሰርተ ዓመት፡ ቍጽሪ እቶም ኣብ ኢጣልያ ዘለዉ ስደተኛታት ብሰለስተ ዕጽፊ ስለ ዝወሰኸ፡ ብቛንቋታት ወጻኢ ዚውሃብ ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስ ኣገዳሲ እዩ።
ትፈልጥዶ፧
ቫቲካን ኣብ ሮማ እትርከብ ከተማ እኳ እንተ ዀነት፡ ካብ 1929 ንነጀው ርእሳ ዝኸኣለት ናጻ ሃገር ኰይና እያ፣ ስለዚ፡ ዜጋታት ኢጣልያ ንኸተማ ቫቲካን ከም ወጻኢ ሃገር ገይሮም እዮም ዚርእይዋ


text:
ቤት ምኽሪ ፀጥታ ንፃውዒት ኢጋድ ክፍፅም'ውን ሓቲቶም
ኣብ ዋዕላ ሕ/መ መደረ ሎሚ ዘስምዑ ምክትል ቀ/ሚ ኢትዮዽያ፣ ኣብ ልዕሊ ግብረ-ሸበራ ዝካየድ ውግእ ድርብ መቀዐኒ ይራኣይ‘ሎ ከምኡ እንተኾይኑ፣እቲ ውግእ ክዕወት ኣይኽእልን ኢሎም።
ኣፍሪቃን ማዕበልቲ ሃገራትን ኣብ ትሕቲ ግሎባላይዜሽን ተጎዲኤን‘የን ዝበሉ ምክትል ቀ/ሚን ምንስትር ጉዳያት ወፃኢን ኢትዮዽያ ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ፣ብሕልፊ ከምኢትዮዽያ ዝኣምሰላ ሃገራት፣ካብ‘ቲ ዝርከባሉ ብርኪ ድሕረት ንምውፃእ ንዝጀመረኦ ምግስጋስ ጎቲትዎ‘ዩ ኢሎም።
ብመንፅር ምለንየማዊ ሸቶ፣ኢትዮዽያ ንኩሎም መደባት ንምትግባር ኣብ ቅኑዕ መንገዲ ኣላ፣ብሕልፊ ምስ ናይ 5 ዓመት መደብ ምዕባለን ትራንስፎርሜሽንን‘ታ ሃገር ኣነፃፂርካ፣ገዚፍን ህንጡይን መደባት ኣለውና ምባል ይካኣል ኢሎም።
ኣብ‘ዚ እዋን‘ዚ ቀርኒ ኣፍሪቃ ጥፍኣት ዘስዐበ ደርቂ ከምዘጓነፎ፣ንህዝቢ ሶማልያ ንምሕጋዝ ድማ ዝያዳ ክንንቀሳቀስ ይግባእ ኢሎም።ኣስዒቦም፣
ኣብ‘ዚ እዋን’ዚ፣ኣል-ሸባብን ፅንፈኛታትን ካብ ሞቃዲሾ ተፀሪጎም ስለዝወፁ ክዕቀብ ዘለዎ ሰላም ናብ‘ታ ሃገር ተመሊሱ‘ሎ ኢሎም ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ።እግረ-መገዶም ዓቃቢ-ሰላም ናብ ሶማልያ ንዘዋፈራ ኡጋንዳን ቡሩንዲን ኣመስጊኖም።
ምንስቴር ወፃኢ ኢትዮዽያን ምክትል ቀ/ሚን ዝኾኑ ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ ናብ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/መ ኣብ ዘቅነዐ መደረኦም ድማ፣
”ንቤት ምኽሪ ፀጥታ ናብ ዝቀረበ ሕቶ ዝርዝራዊ ነጥቢታት ከይኣተኹ፣ ኢጋድ ወፍሪ ሶማልያ መእንታን ክዕወትን እቶም ብድሕሪት ኮይኖም ዝረድኡ ጥራሕ ዘይኮነ ኣብ ግብረ-ሸበራዊ ጥፍኣት ዝተዋፈሩ ንምቁፅፃርን፣ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሓላፍነቱ ክፍፅም ኣለዎ።ቤት ምኽሪ ፀጥታ ብመሰረት‘ቲ ባዕሉ ዘቆሞ ኣካል ዝቀረበሉ ሰነድ፣ስጉምቲ ክወስድ ይግባእ።ብግብሪ ዘይተሰነየ ጥዑም ዘረባ፣ቤት ምኽሪ ፀጥታ ንዝቀረበሉ መርመራዊ ሰነድ ከደናጉዮ ክፈቅድ የብሉን” ኢሎም እቶም ም/ቀ ሚ/ር።
ኣብ ምውጋእ ግብረ-ሸበራ ድርብ መዐቀኒ ንሪኢ ኣለና ዝበሉ እቶም ምንስትር ወፃኢ፣እናመመና ንዋጋእ እንተኾይና፣ውግእ ኣንፃር ግብረ-ሸበራ ብደረጃ ዓለም ኣይዕወትን ኢሎም።
ኢጋድ ኣብ ባይቶ ሕ/መ ናይ ተዓዛባይ መንበር ንክረክብ‘ውን ሕቶ ኣቅሪቦም‘ዮም ምክትል ቀ/ሚ ኢትዮዽያ ኣቶ ሃይለ-ማርያም ደሳለኝ።


text:
ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ ፌደራል ኢትዮጵያ ዓቃቢ ሕጊ ኣብ ልዕሊ ናይ ቀደም ላዕለዎት ሰበስልጣን ጉምርክን ነጋዶን ዝመስረቶ ኽሲ ብስሩዕ ናይ ሕጊ ስነስርዓት ንኽሪኦ ወሲኑ።ንጉዳይ ኣቶ መላኩ ፈንታ ክሪኢ እንተኾይኑ ንምውሳን ግን ቆፀሮ ሂቡ’ሎ።
ሎማዕንቲ ሰኒ ኣብ ዝተሰየመ መጋባእያ ዓቃቢ ሕጊ ናይ ሰነድ መረዳእታታት ኣማሊኡ ምቕራቡ ገሊፁ።ናይ ኣቶ መላኩ ፈንታ ጠበቓታት ግን ኣብ ኩሎም መዛግብቲ ክማልኡ ዝግብኦም ሰነዳት ዘይተማልኡ ምዃኖም ብዝርዝር ንቤት ፍርዲ ንምቕራብ ድልዋት ምዃኖምን ሕዚ’ውን ዘይተተርጎሙ ሰነዳት ከምዘለውን ሓቢሮም።
ናይ ካልኦት ጠበቓታት እውን ንዓማዊሎም ዘይምልከቱ ሰነዳት ምቕራቦም እቲ ቤት ፍርዲ ንኽፈልጠሎም ኣመልኪቶም።እቲ ቤት ዘይተማልኡ ሰነዳት ንድሕሪ ስዓት ተማሊኦም ንክቐርቡ ኣዚዙ።
እቲ ጉዳይ ብናይታ ሃገር ስሩዕ ናይ ኽሲ ኣካይዳ ከምዝርአ ዝወሰነ እቲ ቤት ፍርዲ ኮይኑ ግን ቀዳማይ ተኸሳሲ ናይ ዝኾኑ ናይ ቀደም ናይ ግምሩክ ዳይረክተር ኣቶ መላኩ ፈንታ ኽሲ ናይ ምርኣይ ስልጣን ኣለዎዶ ኣይብሉን ንዝብል ናይ ኽልቲኦም ወገናት ኽርኽር ምስ ሰምዐ ውሳነ ንምሃብ ን11ሕዳር 2006 ዓ/ም ቆፀሮ ሂቡ’ሎ።
ናይ ቀደም ናይ ኢትዮጵያ ኣታውን ጉምትክን ዋና ዳይረክተር ሓዊሱ ካልኦት ናይቲ ቤት ፅሕፈት ሰበስልጣንን ፍሉጣት ነጋዶን ኮምሽን ስነ ምግብራን ፀረ ግዕዝይናን ብገበናት ግዕዝይና ኸሲሱዎም ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ካብ ዝውዕሉ ኣዋርሕ ተቖፂሮም ኣለው።


text:
ምዕራፍ ሓደ
ኣምላኽ መን እዩ፧
1, 2. ሰባት መብዛሕትኡ ግዜ ዚሓትትዎ ሕቶታት እንታይ እዩ፧
ቈልዑ ብዙሕ ሕቶታት ይሓትቱ እዮም። ብዛዕባ ሓደ ነገር ክትገልጸሎም ከለኻ፡ ‘ስለምንታይ፧’ ኢሎም ይሓትቱ እዮም። ነቲ ዝሓተትዎ ሕቶ ምስ መለስካሎም እውን፡ ከም ብሓድሽ፡ ‘እሞ ስለምንታይ፧’ ኢሎም ይሓትቱ እዮም።
2 ቈልዑን ዓበይትን ኵላትና ሕቶታት ንሓትት ኢና። ብዛዕባ እንበልዖ፡ እንኽደኖ ወይ እንዕድጎ ነገራት ንሓትት ኢና። ወይ ከኣ ብዛዕባ ህይወትን ብዛዕባ መጻኢ ግዜን ንሓትት ንኸውን። ነዚ ሕቶታት እዚ ዚኸውን መልሲ እንተ ስኢንና ግና፡ ተስፋ ቘሪጽና ንሓድጎ ንኸውን።
3. ብዙሓት ሰባት ነቲ ኣገዳሲ ሕቶታቶም መልሲ ኸም ዘይረኽቡሉ ዀይኑ ዚስምዖም ስለምንታይ እዩ፧
3 መጽሓፍ ቅዱስ ነቲ እንሓትቶ ኣገዳሲ ሕቶታት ዚኸውን መልሲ ኣለዎዶ፧ ገሊኦም ሰባት መልሲ ኸም ዘለዎ ይሓስቡ እዮም። ይኹን እምበር፡ መጽሓፍ ቅዱስ ንምርዳኡ ኸቢድ ከም ዝዀነ ስለ ዚስምዖም፡ እቲ መልሲ፡ ካብ መምህራን ወይ ካብ መራሕቲ ሃይማኖት ጥራይ ከም ዚርከብ ኰይኑ ይስምዖም ይኸውን። ገሊኦም ከኣ፡ መልሲ እቲ ሕቶታት ‘ኣይንፈልጦን ኢና’ ምባል የሕፍሮም እዩ። ንስኻኸ ኸመይ ይስምዓካ፧
4, 5. እንታይ ኣገዳሲ ሕቶታት እዩ ኺህልወካ ዚኽእል፧ መልሲ ንምርካብ ብቐጻሊ ኽትጽዕር ዘሎካ ስለምንታይ ኢኻ፧
4 ነዚ ዚስዕብ ሕቶታት መልሲ ኽትረኽበሉ ትደሊ ትኸውን፦ ስለምንታይ እየ ተፈጢረ፧ ምስ ሞትኩ እንታይ እየ ዝኸውን፧ ኣምላኽ ከመይ ይመስል፧ እቲ ፍሉጥ መምህር ዝነበረ የሱስ፡ “ብቐጻሊ ለምኑ እሞ፡ ኪውሃበኩም እዩ፣ ብቐጻሊ ድለዩ እሞ፡ ክትረኽቡ ኢኹም፣ ብቐጻሊ ዃሕኵሑ እሞ፡ ኪኽፈተልኩም እዩ” ኢሉ እዩ። (ማቴዎስ 7:7) ስለዚ፡ ዜእምን መልሲ ኽሳዕ እትረክብ ተስፋ ኣይትቝረጽ።
5 እወ፡ ‘ብቐጻሊ ትደሊ’ እንተ ደኣ ዄንካ፡ መልሲ ሕቶታትካ ኻብ መጽሓፍ ቅዱስ ክትረክብ ኢኻ። (ምሳሌ 2:1-5) እቲ እትረኽቦ መልሲ ድማ ክትርድኦ ዜጸግም ኣይኰነን። እቲ እትምሃሮ ትምህርቲ፡ ሕጂ ዜሐጕስ ህይወት ክትነብር፡ ብዛዕባ መጻኢ ኸኣ ዜደንቕ ተስፋ ኺህልወካ ኺሕግዘካ እዩ። ቀጺልና እምበኣር፡ ብዛዕባ ሓንቲ ንብዙሓት ሰባት እተጨንቕ ሕቶ ንመያየጥ።
ኣምላኽ ይሓልየልና ድዩ፧
6. ገሊኦም ሰባት፡ ኣምላኽ ብዛዕባ እቲ ዚወርዶም መከራ ኸም ዘይሓሊ ዀይኑ ዚስምዖም ስለምንታይ እዩ፧
6 ብዙሓት ሰባት፡ ኣምላኽ ብዛዕባና ኸም ዘይሓሊ ይሓስቡ እዮም። ‘ኣምላኽ ዚሓልየልና እንተ ዚኸውን ነይሩ፡ ዓለም ከምዚ ሕጂ ዘላቶ ኣይምዀነትን’ ይብሉ እዮም። ሎሚ፡ ውግእን ጽልእን መከራን ኣብ ኵሉ ኣሎ። ሰባት ይሓምሙን ይሳቐዩን ይሞቱን እዮም። በዚ ምኽንያት እዚ፡ ገሊኦም ሰባት፡ ‘ኣምላኽ ብዛዕባና ዚሓሊ እንተ ዀይኑ፡ ነዚ ዅሉ መከራ ስለምንታይ እዩ ዘየልግሶ፧’ ይብሉ እዮም።
7. (ሀ) መራሕቲ ሃይማኖት፡ ኣምላኽ ብዛዕባና ኸም ዘይሓሊ ዚምህሩ ብኸመይ እዮም፧ (ለ) ኣምላኽ በቲ ዜጋጥመና ሕማቕ ነገራት ተሓታቲ ኸም ዘይኰነ ርግጸኛታት ክንከውን እንኽእል ስለምንታይ ኢና፧
7 ሓድሓደ ግዜ፡ መራሕቲ ሃይማኖት ንሰባት፡ ኣምላኽ ብዛዕባና ኸም ዘይሓሊ ገይሮም ከም ዚሓስቡ ይገብርዎም እዮም። ዜሕዝን ነገራት ኬጋጥም ከሎ፡ ኣምላኽ ከም ዝደለዮ ብምዝራብ፡ ፍቓድ ኣምላኽ እዩ ይብሉ። በዚ ኸምዚ ድማ፡ ንኣምላኽ ተሓታቲ ይገብርዎ እዮም። መጽሓፍ ቅዱስ ግና፡ ኣምላኽ ፈጺሙ ጠንቂ እከይ ከም ዘይኰነ ይምህር እዩ። ያእቆብ 1:13፡ ኣምላኽ ንዋላ ሓደ ሰብ ብእከይ ከም ዘይፍትን ይነግረና። ከምዚ ድማ ይብል፦ “ኣምላኽሲ ብእከይ ኣይፍተንን፡ ባዕሉ እውን ንሓደ እኳ ኣይፍትንን እዩ እሞ፡ ሓደ እኳ ምስ ተፈተነ፡ ‘ኣምላኽ ይፍትነኒ ኣሎ’ ኣይበል።” ስለዚ፡ ኣምላኽ ሕማቕ ነገራት ከየጋጥም ኣይዓግትን ይኸውን፣ ኰይኑ ግና፡ እቲ ነገራት እቲ ኸም ዜጋጥም ፈጺሙ ኣይገብርን እዩ። (እዮብ 34:10-12 ኣንብብ።) ነዚ ብኣብነት ክንገልጾ ኢና።
8, 9. በቲ ዜጋጥመና ጸገማት ንኣምላኽ ተሓታቲ ምግባር ቅኑዕ ዘይኰነ ስለምንታይ እዩ፧ ኣብነት ሃብ።
8 ብዛዕባ ምስ ወለዱ ዚነብር መንእሰይ እሞ ሕሰብ። ኣቦኡ ኣዝዩ ስለ ዜፍቅሮ፡ ብኸመይ ጽቡቕ ውሳነታት ከም ዚገብር ምሂርዎ እዩ። እቲ ወዲ ግና ካብ ኣቦኡ ዓልዩ፡ ካብ ቤት ይወጽእ። ሕማቕ ነገራት ስለ ዝገበረ ድማ ብዙሕ ጸገም የጋጥሞ። እሞኸ፡ እቲ ወዲ መከራ ዝወረዶ፡ ኣቦኡ ኻብ ቤት ከይወጽእ ስለ ዘይዓገቶ እዩ ኢልካ ነቲ ኣቦ ተሓታቲ ምገበርካዮዶ፧ ከም ዘይትገብሮ ፍሉጥ እዩ። (ሉቃስ 15:11-13) ብተመሳሳሊ፡ ሰባት ኪዓልዉ ወይ ሕማቕ ነገር ኪገብሩ ምስ ዚደልዩ፡ ኣምላኽ ኣይዓግቶምን እዩ። ስለዚ፡ ሕማቕ ነገር ኬጋጥም ከሎ፡ ጠንቁ ኣምላኽ ከም ዘይኰነ ኽንዝክር ኣሎና። ንኣምላኽ ተሓታቲ ምግባር ቅኑዕ ኣይኰነን።
9 ኣምላኽ ነቲ ዜጋጥም ዘሎ ጸገማት ዘየወገደሉ ብቑዕ ምኽንያት ኣለዎ። ኣብ ምዕራፍ 11፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ እዚ እንታይ ከም ዚብል ክትምሃር ኢኻ። ይኹን እምበር፡ ኣምላኽ የፍቅረና እዩ፣ በቲ ዜጋጥመና ጸገማት ድማ ተሓታቲ ኣይኰነን። እኳ ደኣስ፡ ንጸገማትና ኺፈትሖ ዚኽእል ንሱ ጥራይ እዩ።—ኢሳይያስ 33:2።
10. ኣምላኽ ንዅሉ እቲ ብሰንኪ እኩያት ሰባት ዝወረደ ሕማቕ ሳዕቤን ከም ዜዐርዮ ርግጸኛታት ክንከውን እንኽእል ስለምንታይ ኢና፧
10 ኣምላኽ ቅዱስ እዩ። (ኢሳይያስ 6:3) ኵሉ እቲ ዚገብሮ፡ ጽሩይን ንጹህን ሰናይን እዩ። ስለዚ፡ ክንኣምኖ ንኽእል ኢና። ንሰባት ግና ክንኣምኖም የጸግመና እዩ። ሓድሓደ ግዜ ሕማቕ ነገራት ይገብሩ እዮም። እቲ ኻብ ኵሉ ንላዕሊ ቕኑዕ ዚብሃል ሰብኣዊ መራሒ እውን እንተ ዀነ፡ ንዅሉ እቲ ብሰንኪ እኩያት ሰባት ዚወርድ ሕማቕ ሳዕቤን ኬዐርዮ ዓቕሚ የብሉን። ከም ናይ ኣምላኽ ዝበለ ሓይሊ ዘለዎ ሰብ የልቦን። ኣምላኽ ንዅሉ እቲ ብሰንኪ እኩያት ሰባት ዝወረደ ሕማቕ ሳዕቤን ኬዐርዮ ይኽእል እዩ፣ ብርግጽ እውን ኬዐርዮ እዩ። እወ፡ ንዅሉ እከይ ንዘለኣለም ኬጥፍኦ እዩ።—መዝሙር 37:9-11 ኣንብብ።
ሰባት መከራ ኺወርዶም ከሎ፡ ኣምላኽ ከመይ ይስምዖ፧
11. ኣምላኽ ብዛዕባ እቲ ንዓኻ ዜጋጥመካ መከራ ኸመይ ይስምዖ፧
11 ኣምላኽ ብዛዕባ እቲ ኣብ ዓለም ዚኸውን ዘሎ ነገራትን ብዛዕባ እቲ ኣብ ህይወትካ ዜጋጥመካ ጸገማትን ከመይ ይስምዖ፧ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣምላኽ “ፍትሒ ይፈቱ” ይብለና። (መዝሙር 37:28) ስለዚ፡ ብዛዕባ ቕኑዕን ጌጋን ዝዀነ ነገራት ኣጸቢቑ ይግደስ እዩ። ሰባት መከራ ኺወርዶም ኪርኢ ድማ ኣይደልን እዩ። ብግዜ ጥንቲ፡ ዓለም ብኽፍኣት መሊኣ ምስ ረኣየ፡ ልቡ ኸም ‘ዝጐሃየ’ መጽሓፍ ቅዱስ ይነግረና። (ዘፍጥረት 6:5, 6) ኣምላኽ ኣይተለወጠን። (ሚልክያስ 3:6) መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣምላኽ ብሓቂ ኸም ዚሓልየልካ ይገልጽ እዩ።—1 ጴጥሮስ 5:7 ኣንብብ።
12, 13. (ሀ) ንሰባት እነፍቅሮምን እንሓልየሎምን ስለምንታይ ኢና፧ ብዛዕባ እቲ ኣብ ዓለም ዘሎ መከራኸ ኸመይ ይስምዓካ፧ (ለ) ኣምላኽ ንዅሉ መከራን ዘይፍትሓዊ ተግባራትን ከም ዜወግዶ ርግጸኛታት ክንከውን እንኽእል ስለምንታይ ኢና፧
12 መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣምላኽ ብመልክዑ ኸም ዝፈጠረና ይነግረና እዩ። (ዘፍጥረት 1:26) እምበኣር፡ ኣምላኽ ከም ናቱ ዝበለ ጽቡቕ ባህርያት ሂቡ እዩ ፈጢሩና። ስለዚ፡ ንጹሃት ሰባት መከራ ኺወርዶም ምርኣይ ንዓና ዜጕህየና እንተ ዀይኑ፡ ንኣምላኽ ግዳ ኽንደይ ብዝያዳ ዘየጕህዮ! ኣምላኽ በዚ ኸም ዚጕሂ ብኸመይ ንፈልጥ፧
13 መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ኣምላኽ ፍቕሪ እዩ” ይብለና። (1 ዮሃንስ 4:8) ስለዚ፡ ኣምላኽ ብፍቕሪ ተደሪኹ እዩ ዅሉ ነገር ዚገብር። ንሱ ስለ ዜፍቅር ኢና ንሕና እውን እነፍቅር። ብዛዕባ እዚ ዚስዕብ እሞ ሕሰብ፦ ሓይሊ እንተ ዚህልወካ ነይሩ፡ ነቲ ኣብ ዓለም ዘሎ መከራን ዘይፍትሓዊ ተግባራትን ከተወግዶ ኣይምደለኻንዶ፧ እወ፡ ንሰባት ስለ እትፈቱ፡ ከምኡ ምገበርካ። ኣምላኽከ፧ ሓይሊ ስለ ዘለዎን ንዓና ስለ ዜፍቅረናን፡ ንዅሉ መከራን ዘይፍትሓዊ ተግባራትን ኬወግዶ እዩ። ኵሉ እቲ ኣብ መእተዊ እዛ መጽሓፍ እዚኣ እተጠቕሰ ኣምላኽ ዘተስፈዎ ተስፋታት ከም ዚፍጸም ርግጸኛ ኽትከውን ትኽእል ኢኻ። ኰይኑ ግና፡ ኣብዚ ተስፋታት እዚ እምነት ምእንቲ ኸተሕድር፡ ብዛዕባ ኣምላኽ ብዝያዳ ኽትፈልጥ ኣሎካ።
ኣምላኽ ክትፈልጦ ይደልየካ እዩ
14. ስም ኣምላኽ መን እዩ፧ ክንጥቀመሉ ኸም ዘሎናኸ ብኸመይ ንፈልጥ፧
14 ዓርኪ ሓደ ሰብ ክትከውን እንተ ደሊኻ፡ መጀመርታ እንታይ ኢኻ እትገብር፧ ስምካ ኢኻ እትነግሮ። እሞኸ፡ ኣምላኽ ስም ኣለዎዶ፧ ብዙሓት ሃይማኖታት ስሙ “ኣምላኽ፡” “እግዚኣብሄር፡” ወይ “ጐይታ” ኸም ዝዀነ እየን ዚምህራ። እዚ ግና ብሕታዊ ስም ኣይኰነን። የግዳስ፡ ልክዕ ከም “ንጉስ” ወይ “ፕረዚደንት” መዓርግ እዩ። ኣምላኽ ባዕሉ፡ ስሙ የሆዋ ኸም ዝዀነ ነጊሩና እዩ። መዝሙር 83:18፡ “ንስኻ፡ የሆዋ ዝስምካ፡ በይንኻ ኣብ ልዕሊ ዅላ ምድሪ ልዑል ምዃንካ ይፍለጡ” ትብል። ጸሓፍቲ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ንስም ኣምላኽ ኣሽሓት ግዜ ጠቒሶምዎ ኣለዉ። የሆዋ ድማ ንስሙ ኽትፈልጦን ክትጥቀመሉን ይደልየካ እዩ። እወ፡ ዓርኩ ምእንቲ ኽትከውን ስሙ ነጊሩካ እዩ።
15. እቲ የሆዋ ዚብል ስም እንታይ ማለት እዩ፧
15 እቲ የሆዋ ዚብል ስም ኣምላኽ ሰፊሕ ትርጉም ኣለዎ። ኣምላኽ ንዝዀነ ይኹን ዘተስፈዎ ተስፋን ዝዓለሞ ዕላማን ኪፍጽሞ ኸም ዚኽእል የመልክት። ዕንቅፋት ኪዀኖ ዚኽእል ነገር የልቦን። ስለዚ፡ እዚ ስም እዚ ንየሆዋ ጥራይ እዩ ዚግባእ። *
16, 17. እቲ (ሀ) ‘ዅሉ ዚኽእል’ (ለ) “ንጉስ ዘለኣለም” (ሐ) “ፈጣሪ” ዚብል መዓርግ እንታይ ትርጉም ኣለዎ፧
16 ከምቲ ኣቐዲምና ዘንበብናዮ፡ መዝሙር 83:18 ብዛዕባ የሆዋ፡ “በይንኻ . . . ልዑል ምዃንካ” ትብል እያ። ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ንየሆዋ ጥራይ ዜመልክት ካልእ መዓርጋት እውን ኣሎ። ንኣብነት፡ ራእይ 15:3፡ “ኣታ ዅሉ እትኽእል የሆዋ ኣምላኽ፡ ግብርኻ ዓብይን ግሩምን እዩ። ኣታ ንጉስ ዘለኣለም፡ መገድታትካ ቕኑዕን ሓቅን እዩ” ትብል። እቲ ‘ዅሉ ዚኽእል’ ዚብል መዓርግ እንታይ ማለት እዩ፧ የሆዋ ኣብ ዩኒቨርስ ካብ ዘሎ ዅሉ ዚበልጽ ሓይሊ ኸም ዘለዎ እዩ ዜመልክት። እቲ “ንጉስ ዘለኣለም” ዚብል መዓርግ ድማ፡ ኵሉ ሳዕ ብህይወት ከም ዘሎ ይገልጸልና። መዝሙር 90:2፡ ኣምላኽ ካብ ዘለኣለም ንዘለኣለም ከም ዝዀነ ትነግረና። እዝስ ዜደንቕዶ ኣይኰነን!
17 የሆዋ በይኑ እዩ ፈጣሪ። ራእይ 4:11፡ “ኦ የሆዋ ኣምላኽና፡ ንዅሉ ንስኻ ፈጢርካዮ፡ ስለ ፍቓድካ እውን ኰይኑን ተፈጢሩን እዩ እሞ፡ ንስኻ ግርማን ክብርን ሓይልን ንምውሳድ ብቑዕ ኢኻ” ትብል። እወ፡ ካብቶም ኣብ ሰማይ ዘለዉ መላእኽቲ ኣትሒዝካ ኽሳዕ እቲ ኣብ ሰማይ ዚርአ ኸዋኽብቲ ዀነ ኽሳዕ እቲ ኣብ ኣእዋም ዚፈሪ ፍረ ዀነ ኽሳዕ እቲ ኣብ ባሕሪ ዚሕምብስ ዓሳ፡ ኰታስ ኵሉ ነገራት ብየሆዋ እዩ ተፈጢሩ።
ዓርኪ የሆዋ ኽትከውን ትኽእል ዲኻ፧
18. ገሊኦም ሰባት ፈተውቲ ኣምላኽ ኪዀኑ ኸም ዘይክእሉ ዚስምዖም ስለምንታይ እዩ፧ መጽሓፍ ቅዱስከ ብዛዕባ እዚ እንታይ ይብል፧
18 ገሊኦም ሰባት ብዛዕባ እቲ ዜደንቕ ባህርያት የሆዋ ኼንብቡ ኸለዉ፡ እተወሰነ ፍርሂ ይስምዖም እዩ። ‘ኣምላኽ ኣዝዩ ሓያልን ዓብዪን እዩ፣ ካባይ ከኣ ኣዝዩ ዝረሓቐ እዩ፣ ከመይ ኢሉ እዩ እሞ ንዓይ ዚሓልየለይ፧’ ኢሎም ይሓስቡ እዮም። ኣምላኽ ግና ከምኡ ኺስምዓና ድዩ ዚደልየና፧ ኣይፋልን። የሆዋ ኪቐርበና ይደሊ እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ ድማ፡ ኣምላኽ “ካብ ነፍሲ ወከፍና ዘይረሓቐ” ምዃኑ ይገልጸልና። (ግብሪ ሃዋርያት 17:27) እወ፡ ኣምላኽ ክትቀርቦ ይደልየካ እዩ፣ ንሱ እውን ከም ‘ዚቐርበካ’ ገሊጹ ኣሎ።—ያእቆብ 4:8።
19. (ሀ) ዓርኪ ኣምላኽ ክትከውን እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧ (ለ) ዝያዳ እትፈትዎ ባህርያት የሆዋ ኣየናይ እዩ፧
19 ዓርኪ ኣምላኽ ክትከውን እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧ የሱስ፡ “በይንኻ ናይ ሓቂ ኣምላኽ ንዝዀንካ ንዓኻን ነቲ ዝለኣኽካዮ የሱስ ክርስቶስን ምፍላጦም፡ ናይ ዘለኣለም ህይወት እዚኣ እያ” ኢሉ እዩ። (ዮሃንስ 17:3) ብዛዕባ የሆዋን የሱስን ከየቋረጽካ ትምሃር እንተ ዄንካ፡ ንዓታቶም ክትፈልጦም ኢኻ። ናይ ዘለኣለም ህይወት ድማ ክትረክብ ኢኻ። ንኣብነት፡ ክሳዕ ሕጂ፡ “ኣምላኽ ፍቕሪ እዩ” ዚብል ተማሂርካ ኣለኻ። (1 ዮሃንስ 4:16) ኰይኑ ግና፡ ኣምላኽ ካልእ ብዙሕ ጽቡቕ ባህርያት እውን ኣለዎ። መጽሓፍ ቅዱስ፡ የሆዋ፡ “መሓርን ርሕሩሕን ኣምላኽ፡ ንቝጥዓ ደንጓዪ፡ ብዓል ብዙሕ ብተኣማንነት ዚርአ ፍቕርን ሓቅን” ምዃኑ ይነግረና እዩ። (ዘጸኣት 34:6) የሆዋ፡ “ሕያዋይን ንይቕረታ ድልውን” እውን እዩ። (መዝሙር 86:5) ብዘይካዚ፡ ዕጉስን እሙንን እዩ። (2 ጴጥሮስ 3:9፣ ራእይ 15:4) መጽሓፍ ቅዱስ ከተንብብ ከለኻ፡ ብዛዕባ እቲ ጽቡቕ ባህርያት ኣምላኽ ብዝያዳ ኽትምሃር ኢኻ።
20-22. (ሀ) ንኣምላኽ ብዓይንና ኽንርእዮ ዘይንኽእል እኳ እንተ ዀንና፡ ክንቀርቦ እንኽእል ብኸመይ ኢና፧ (ለ) ገሊኦም ሰባት፡ መጽሓፍ ቅዱስ ምጽናዕ ክትገድፎ እንተ ደፋፊኦምኻ፡ እንታይ ኢኻ ኽትገብር ዘሎካ፧
20 ንኣምላኽ ብዓይንኻ ኽትርእዮ ዘይትኽእል እኳ እንተ ዀንካ፡ ክትቀርቦ እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧ (ዮሃንስ 1:18፣ 4:24፣ 1 ጢሞቴዎስ 1:17) ብዛዕባ የሆዋ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ከተንብብ ከለኻ፡ ባህ ዜብል ባህርያት ዘለዎ ናይ ሓቂ ኣምላኽ ከም ዝዀነ ኽትፈልጥ ኢኻ። (መዝሙር 27:4፣ ሮሜ 1:20) ብዛዕባ የሆዋ ዝያዳ ብዝፈለጥካ መጠን ድማ፡ ብዝያዳ ኸተፍቅሮን ክትቀርቦን ኢኻ።
21 የሆዋ ኣቦና ኸም ዝዀነ ኽትርዳእ ኢኻ። (ማቴዎስ 6:9) ህይወት ሂቡና እዩ። ከምቲ ፈቃር ኣቦ ንውሉዳቱ ዚምነየሎም ከኣ፡ ብሉጽ ህይወት ኪህልወና ይደሊ እዩ። (መዝሙር 36:9) እወ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ዓርኪ ወይ ፈታው የሆዋ ኽትከውን ከም እትኽእል ይምህር እዩ። (ያእቆብ 2:23፣ እ.ጽ.) ሕስብ እሞ ኣብሎ። እቲ ኣብ ዩኒቨርስ ዘሎ ዅሉ ነገራት ዝፈጠረ የሆዋ ዓርኩ ኽትኰኖ ይደልየካ እዩ።
22 ገሊኦም ሰባት፡ መጽሓፍ ቅዱስ ምጽናዕ ክትገድፎ ይደፋፉኡኻ ይዀኑ። ሃይማኖትካ ኸይትቕይር የተሓሳስቦም ይኸውን። እንተዀነ ግና፡ ዋላ ሓደ ሰብ ዓርኪ የሆዋ ኸይትኸውን ኪዓናቕፈካ ኣይትፍቀድ። ኣምላኽ ካብ ኵሉ ዝበለጸ ዓርኪ ኪዀነካ እዩ።
23, 24. (ሀ) ሕቶታት ክትሓትት ዘሎካ ስለምንታይ ኢኻ፧ (ለ) ኣብታ እትቕጽል ምዕራፍ ብዛዕባ እንታይ ኢና ኽንምርምር፧
23 መጽሓፍ ቅዱስ ከተጽንዕ ከለኻ፡ ዘይርድኣካ ነገራት ኬጋጥመካ ይኽእል እዩ። ሓገዝ ንምሕታት ግና ኣይትሰከፍ። የሱስ፡ ከም ቈልዑ ትሑታት ክንከውን ከም ዘሎና ተዛሪቡ እዩ። (ማቴዎስ 18:2-4) ቈልዑ ድማ ብዙሕ ሕቶታት ይሓትቱ እዮም። ኣምላኽ፡ መልሲ ኽትረክብ ይደልየካ እዩ። ስለዚ፡ እቲ እትምሃሮ ዘለኻ ሓቂ ምዃኑ ምእንቲ ኸተረጋግጽ፡ ንመጽሓፍ ቅዱስ ተጠንቂቕካ ኣጽንዓዮ።—ግብሪ ሃዋርያት 17:11 ኣንብብ።
24 ሓደ ኻብቲ ብዛዕባ የሆዋ እንምሃረሉ ዝበለጸ መገዲ፡ ንመጽሓፍ ቅዱስ ብምጽናዕ እዩ። ኣብዛ እትቕጽል ምዕራፍ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ካብ ካልእ መጻሕፍቲ ስለምንታይ ከም ዚፍለ ኽንርኢ ኢና።
^ ሕ.ጽ. 15 ስም የሆዋ ኣብ ገሊኡ ትርጉማት መጽሓፍ ቅዱስ ኣይርከብን እዩ። ብዛዕባ ትርጉምን ኣደማምጻን ስም ኣምላኽ ዝያዳ ሓበሬታ ኽትረክብ እንተ ደሊኻ፡ ተወሳኺ ሓበሬታ 1 ርአ።


text:
ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ/ህውሓት/ ‘’ሕቶ ኤርትራ - ሕቶ መግዛእቲ‘ዩ’’ ክብል ኣብ ፖለቲካዊ ፕሮግራሙ ዘስፈሮ መርገፂ ዳግም ክምርመር ዘለዎ እዩ ኢሎም ንነዊሕ እዋን መራሒ ህውሓት ዝነበሩ ኣቶ ስብሓት ነጋ።ነፃነታ ኤርትራ ግና ኣየናስሐናን ኢሎም።
‘’ልኡላውነትን ዴሞክራስን ኣብ ኢትዮጵያ’’ዘርእስታ ብኣቶ ገብሩ ኣስራት ኣብ ልዕሊ ዝተፅሓፈት መፅሓፍ ህውሓት ንጉዳይ ኤርትራ ዝሓዘሉ ኣገባብ ሓቲትናዮም ህዝቢ ኤርትራ ንነፃነት ዘለዎ ህረፍን ዝበፅሖ ግፍዕን ኣብ ግምት ብምእታው ነፃነት ክረክብ መርገፂ ህውሓት ከምዝነበረን ዘናስሕ እውን ከምዘይኮነን ኣቶ ስብሓት ነጋ ሓቢሮም።
ሕቶ ኤርትራ መግዛሕታዊ ሕቶ እዩ ዝብል ህውሓት ኣብ ፕሮግራሙ ዘቐመጦ ዳግም ክምርመራን ክረአን ኣለዎ ኢሎም።
ምስ ኵናት ኢትዮጵያ ኤርትራ ብዝተኣሳሰረ እውን እቲ ኵናት መንግስቲ ኤርትራ ብዝሓዞ መርገፂ ክካይድ’ዃ እንተነበሮ ኢህወዴግ ንዲፕሎማሲያዊ መስርሕ ዕድል ኣይሃበን ኢሎም ኣቶ ስብሓት ነጋ።
ብዛዕባ ኩነታት ግዕዝይና ኣብ ኢትዮጵያ ተሓቲቶም ኣቦይ ስብሓት ነጋ ኢትዮጵያ ምስ ካልኦት ሃገራት ኣፍሪካ ክትወዳደር ከላ የለን ክብሃል ከምዝክኣልን ምስ ዝተቓለስሉን ኩነታት ኢትዮጵያን ግን ‘’እወ ግዕዝና ኣሎ፤ብዘይውዓል ሕደር ክንምክቶ ኣለና’’ኢሎም።


text:
▼
Wednesday, 23 July 2014
ኣቡነ ኣረጋዊ(ዘሚካኤል)
በስመ ኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣኃዱ ኣምላኽ ኣሜን።
ኣቡነ ኣረጋዊ(ዘሚካኤል) ካብ እንጦንስ፡ መቃርስ፡ ጳኲሚስ፡ ናይ ምንኩስና ወይ ድማ ናይ መንፈሳዊ ሓረግ ራብዓይ ወለዶ ኢዮም። ኣቦኦም ካብ ሮማውያን ነገስታት ወገን ኮይኑ ስሙ ይስሓቅ ይበሃል። ኣዲኦም ካኣ እድና ትብሃል። ይስሓቅን እድናን ንእግዚኣብሔር ዘኽብሩ፡ ፍርሃት እግዚኣብሔር ዝነበሮም ኣዝዮም ኣብ ቅድሚ ሰብን ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሔር ብትሕትናን ብቕድስናን ዝመላለሱ ዝነበሩ ሰባት እዮም።
ንወዶም ማለት ንኣቡነ ኣረጋዊ ካኣ”ናይ መጀመርያ ጥበብ ፍርሃት እግዚኣብሔር ኢዩ” ብምባል ሕጊ ኦሪትን ትምህርቲ ነብያትን ቅዱሳት መጻሕፍትን ኣምሂሮም ኣዕበይዎም። ብኸምዚ ካኣ ጌና ኣብ ግዜ ህጻንነቶም ኩሉ መጻሕፍቲ ብሉይን ሓድሽን ተማህሩ። ካብ ግዜ ናብ ግዜ ብሓይሊ መንፈስ ቅዱስ እና በርትዑ ከዱ። ብዘይ ምቁራጽ ካኣ ኩሉ ግዜ ንግሆ ንግሆ ቤተ ክርስቲያን እና ኸዱ ይጽልዩ ነበሩ። እናሆ ካኣ ወለዶም ካብ ነገስታት ወገን ዝኾነት ሓንቲ ጓል ኣሕጸይዎም፡ ኣቡነ ኣረጋዊ ግና ካብ ህጻንነቶም ጀሚሮም ብመንፈስ ቅዱስ ተቓንዮም ዝዓበዩ ስለ ዝኾኑ ፈጺሞም ኣበዩ። ድሕሪ ብዙሕ ግዜ ኣቡነ ኣረጋዊ(ዘሚካኤል) ካብ ሮም ናብ ጽርኢ ወይ ድማ ግሪኽ ሃገር፡ ዓቢይ መንፈሳዊ ማሕበር ዝመስረቱ ኣቦ መነኮሳት ዝኾነ ኣባ ጳኲሚስ ዝነብሩላ ደውናስ ናብ እትብሃል ገዳም መጹ። ካብቶም ገዳማውያን ሓደ ረኺቦም “ወደይ! ካበይ መጺኻ፧? ህንሆ ንስኻ ህጻን ከም ዝኾንካ ተመልኪተ ኣለኹ” በልዎም ኣቡነ ኣረጋዊ ካኣ “ኣነ ዝመጻኽዎ ካብ ሮም ኢዩ፡ ካብ ኣባ ጳኲሚስ ዝደልዮ ነገር ኣሎኒ “በልዎም። ኣባ ጳኲሚስ ምስ ረኣይዎም ካብ መንበሮም ተንሲኦም ብፍጹም ፍቕሪ ሓቚፎም ሰዓምዎም፡ ናይ እግዚኣብሔር ጸጋ ካኣ ኣብ ልዕሊኦም ሓደረ። ቀጺሎም ኣባ ጳኲሚስ “ብዛዕባ ምንታይ ናባይ መጺኻ” ክብሉ ሓተትዎም። “ከማኻ፡ ከም ኣቦታተይ መነኮስ ክኸውን መጺኤ ኣለኹ” ክብሉ ካኣ ኣቡነ ኣረጋዊ መለሱ።” ዝወደይ ንስኻ ወዲ ንጉስ ከም ምዃንካ መጠን ናይ መንግስቲ ወራሲ ኢኻ እሞ መንኲስካ ንምንባር ኣይትኽእልን ኢኻ” ክብሉ ኣባ ጳኲሚስ ተዛረብዎም። ኣቡነ ኣረጋዊ ግና ካብ ክብሪ ዓለም ክብሪ ኣምላኽ ይበልጽ፡ ካብ ተድላ ዓለም ምስ እግዚኣብሔር ምንባር ይሓይሽ ብዝብል መንፈስ ተበጊሶም ስለ ዝነበሩ “ኣቦይ ! ናይ ምድሪ መንግስቲ ሓላፊ ጠፋኢ ኢዩ። እንተኾነ ዘይትጠፍእን ዘይትሓልፍን ዘልኣለማዊት መንግስቲ ክወርስ ደልየ ኣለኹ” ክብሉ’ውን ነቲ ኣባ ጳኲሚስ ዘቕረብሎም ሓሳብን ምኽርን ብትሕትና ሓሳባቶም ከረድእዎም ፈተኑ። ቀጺሎም ኣባ ጳኲሚስ “ናይ ምንኩስና ስራሕ ቀሊል ኣይምሰልካ፡ ናባይ ዝመጹ ብዙሓት ትዕግስቲ ተሳኢንዎም ዝተሰናኸሉ ኣለዉ” እና በሉ ምንኲስና ቀሊል ከምዘይኮነ ከረድእዎም ፈተኑ። ሕጂ’ውን ኣቡነ ኣረጋዊ ሓሳባት ልቦም ንምግላጽ “ኣቦይ! ፈትነኒ፡ ስርሐይ ርኢኻ ተረዳእን ተመልከትን “ብምባል ሓሳባቶም ድልየቶም ብምሉእ እምነት ብምኲስና ሂወት ተሓጺርካ ምንባር ምዃኑ ብዘለዎም ዓቕሚ ከረድእዎም ፈተኑ። ብድሕሪ’ዚ “ንስኻ ባዕልኻ ንባዕልኻ ፈትን” በልዎም፡ ብኸምዚ ካኣ ምስቶም ኣብቲ ገዳም ዝነበሩ መነኮሳት ብሕብረት ንብዙሕ ግዜን ብፈተና ተቐመጡ። ከምቲ ኣቐዲምና ዝረኣናዮ ኣባ ዘሚካኤል(ኣረጋዊ) ናብ ኣባ ጳኲሚስ መምጺኦም ምኽንያት ዝነበረ ክንዝንግዖ የብልናን። በዚ እዮም ካኣ ኣባ ጳኲሚስ “እስኪ ዝወደይ ቅሩብ ግዜ ተፈተን መጽሓፍ ‘ንእግዚኣብሔር ክተገልግል እንተደሊኻ ኣቐዲምካ ነፍስኻ መርምር ሰውነትካ ንሕማም፡ ንሽግር ኣዳሉ ”’ይብል ኢዩ ከምኡ ካኣ ወርቂ ብሓዊ ከይተፈተነ ወርቂ ምዃኑ ስለ ዘይፍለጥ ሰብ’ውን ሓቅነቱን ድልውነቱን ዝልካዕ ዝተቐረበሉ ፈተና ብትዕግስቲ ምስ ዝሓልፍ ኢዩ። ክብሉ መሊሶም ስለ ሂወት ምንኲስና ገለጽሎም።ኣቡነ ኣረጋዊ ድማ ቅዱሳን ዝፈጸምዎ ተጋድሎምን ዘለዎም መንፈሳዊ ትግሃትን ተመልኪቶም ንምንኲስና ዘብቅዖም ሥርዓተ ትምህርቲ ኩሉ ብፍጹም ልቦና ተገንዘቡ፡ ተማሃሩ ፡ፈለጡ፡ተረድኡ ብምእማን ተቐበሉ።ኣባ ጳኲሚስ ኣቡነ ኣረጋዊ ዘለዎም ናይ ሃይማኖት ጽንዓትን ዝነበሮም ጠባይን፡ ስለ ዝነበሮም ቅንዕናን ኣዝዮም ፈተውዎም፡ ልብሲ ምንኩስና ኣልቢሶም ካኣ ናይ ኣቦታተይ ናይ ኣባ መቃርስ፡ ኣስኬማ ወይ ድማ ቆብዕ ዝባረኸ እግዚኣብሔር ናትካ ኣኽሊል ምንኩስና ይባርኽ ኢሎም ካኣ በረኽዎም። ኣቡነ ዘሚካኤል(ኣረጋዊ) ካብ ዝውለዱ ክሳዕ ምንኩስና ዝቕበሉ ዝነበረ ዕድምኦም ፳፬/24 ዓመት ኢዩ። ብድሕሪዚ ብዓቢ ትግሃት፡ብጸሎትን ብጾምን ተጸመዱ። ብሰላምን ብምርግጋእን ተቐመጡ፡ ዝንኦምን ሰናይ ተጋድልኦምን ክሳዕ ኣቡኦም ኣብ ሮም በጽሔ። ጌና ብሕጻንነቶም ከለዉ ምንኩስና ምቕባሎም ዝሰምዑ ናይ ሮም ቅዱሳን ናብኣቶም መጹ ኣብ ቅድሚ ኣቡነ ጳኲሚስ ቀሪቦም ካኣ ምንኩስና ተቐበሉ። ከምዚ ኢሎም ክነብሩ ከለዉ ኣዲኦም ንግስቲ እድና ካብ ሃገራ ናብቲ ኣቡነ ኣረጋዊ ተቐሚጠምሉ ዝነበሩ ገዳም መጸት። እንሆ ድሕሪ ዕረፍቲ ኣቡነ ጳኲሚስ ከም ኣቦ ኮይኖም ዘመሓድርዎም ዝነበሩ ኣቡነ ቴዎድሮስ ነበሩ። ነዚ ምምጻእ ናይ ኣዲኦም ምስ ሰምዑ ካኣ “”ኪድ ቀልጢፍካ ረኺብካያ ምጻእ በልዎም”ኣቡነ ኣረጋዊ ግና ፈጺሞም ኣበዩ። ኣብ መወዳእታ ካኣ “ወደይ ብሓጥያተይ ኣይትጸየፈኒ እንሆ ኣብ ማሕጸነይ ትሽዓተ ወርሒ ኣብ ዝባነይ ሰለስተ ዓመት፡ ኣጥብየ ዘዕበኹኻ ወላዲትካ ኢየ እሞ በጃኻ” እና በለት እና ነብዐት መልእኽቲ ሰደት። እቲ ኩሉ ዝኾነ ኩሉ ነጊሮም ኣምሪሮም ለሚኖም ንኣቡነ ኣረጋዊ ናብ እዲኦም ሰደድዎም።እንሆ ካኣ እንታይ ደሊኺ መጺኺ ክብሉ ነዲኦም ሓተትዋ። ኣዲኦም ካኣ “ከማኻ ክምንኩስ መጺአ ዝወደይ” ክትብል መለሰት። በዚ ዝኾነ ኩሉ እና ተሓጎሱ ናብ ኣቡነ ቴዎድሮስ ከዱ እቲ ዝኾነ ኩሉ ካኣ ነገርዎም። ብድሕሪ’ዚ ናይ ደቂ ኣንስትዮ ገዳም ናብ ዝንበሮ ቦታ ወሰድዋ። ኣብቲ ናይ ደቂ ኣንስትዮ ገዳም ኣዲኦም ንኣቡነ ቴዎድሮስ ውን ብምንኩስና ተገልግል ነበረት። ካብኡ ርሑቕ ከይከድካ ከኣ ሓፍቶም ናይ ሓደ ናይ ደቂ ኣንስትዮ ገዳም ኣማሓዳሪት ነበረት እሞ እንሆ ኣብ ልዕሊኤን ዝጠሸመ ጴጥሮስ ዝበሃል ዓቢ መንፈሳዊ ሰብ ነበረ። ኣዲኦም ንኣቡነ ኣረጋዊ ካኣ ብእኡ ብዛዕባ ሂወት ምንኩስና ተማህረት፡ ብድሕሪ’ዚ ምንኩስና ተቐቢላ ምስኣተን ትነብር ነበረት። ኣቡነ ኣረጋዊ ጉዕዝኦም ምስቶም ካብ ሮማ ዝመጹ ቅዱሳን ናብ ምድሪ ኣግኣዚት እዮም ኣቢሎም። ብሓደ ምንባር ስለ ዘይመረጹ ካኣ ኩላቶም ንእግዚኣብሔር እና ለመኑ ገዳም መስሪቶም ዝቕመጥሉ ስፍራ ይደልዩ ነበሩ። ካብ መንጎ እዞም ትሽዓተ ቅዱሳን ሓደ ኣቡነ ኣረጋዊ ኢዮም። ኣቡነ ኣረጋዊ ቅድም ስሞም ዘሚካኤል ኢዩ። እንተኾነ ግን ብዝነበሮም መንፈሳዊ ጸጋ፡ ናይ ጾም; ጸሎት፡ ስግደትን ካልእ መንፈሳዊ ዕዮታትን ብዕድመ ናይ ስጋ ንእሽቶ ክንሶም እንቶኾነ ግን ዓበይቲ ነገራት ክሰርሑ ምስ ተዓዘቡ ሽዑ እዮም እቶም ብጾቶም ቅዱሳን ናይ ሮም “ኣረጋዊ” ኢሎም ዝሸምዎም። ኣቡነ ኣረጋዊ ንእግዚኣብሔር ዘስምርሉ ስፍራ፡ ብስሞም ዝጽውዓሉ ደብሪ ንምድላይ ነዊሕ ተጓዓዙ። እዚ ካኣ ሓንቲ ኣዝያ ንእሽተይ ቁራስ እንጌራ ኣብ ኢዶም ነበረቶም እሞ ኣብ ዝኸድዋ ስፍራ ጸሎት ገይሮም ይቖርስዋ ነበሩ። እንሆ ካኣ እግዚኣብሔር ነዛ ቁራስ እዚኣ ኣበርኪቱ ኣብ ዝሃበኒ ቦታ ኣብኣ ክኸውን ንኣምላኸይ ካኣ ክልምን ኢየ” ዝብል ሓሳብ ሒዞም ተጓዓዙ። ኣብ ብዙሕ ቦታትን ጎቦታትን በጽሑ እንተኾኑ ከምቲ ዝበልዎ ኣይኮነሎምን። ኣብ መወዳእታ ናብዚ ሕጂ ብስሞም ተደኲኑ ዘሎ ገዳም ቅድሚ ምድያቦም ኣብ እግሪ እቲ ጎቦ ኣብ ሓንቲ ሓረግ ኮይኖም ጸሎት ገበሩ። እንሆ እቲ ሓያል ናይ ምሕረት መልኣኽ ዝኾነ ቅዱስ ሚካኤል ናብ ኣቡነ ኣረጋዊ መጸ፡”ኣንታ ናይ እግዚኣብሔር ኣገልጋሊ ዝኾንካ ኣረጋዊ እንሆ ካብ ምድራዊ መንግስቲ ሰማያዊ መንግስቲ ዝመረጽካ ደስ ይበልካ፡ ዓቢ ክብሪ ተዳልዩልካ ኣሎ፡ ሕጂ ካኣ እግዚኣብሔር ናብዚ ጎቦ እዚ ዘውጽኣካ ክሳዕ ዝልእኸልካ ቅሩብ ተጸበ” ኢሎም ከደ። እዚ ነገር እዚ ምስ ሰምዑ ኣቡነ ኣረጋዊ ልቦም ተሃወኸ መንፈሶም ካኣ ሓዘነ።”ኣነ ነፊረ ከይድይብ ከም ንስሪ መንገብገብ ኣይተዓደልኩን ከም ቅዱሳን ሃዋርያት ብደመና ተጻዒነ ከይድይብ ከኣ ብቕዓት የብለይን” እና በሉ ኣምሪሮም ኣልቀሱ። ምኽንያቱ ኣብቲ ሰብ ዘይኣትዎን ዘይድይቦን እምባ ክድይቡ ክቱር ዝኾነ ድልየትን ባህግን እዩ ነይርዎም። በዓል ምሉእን ሰፊሕን ትዕግስቲ ዝኾነ እግዚኣብሔር ግና ብርታዔኦምን ተጻዋርነቶምን ንምምርማር ቀልጢፉ ኣየደየቦምን። ብድሕሪ’ዚ ከም ኣደን ከም ኣቦን ዘጸናንዖም ዝነበረ ቅዱስ ሚካኤል ተመሊሱ ንኻልኣይ ግዜ መጸ ” ናይ እግዚኣብሔር ፈታዊ ዝኾንካ ኣረጋዊ ኣጆኻ፡ ኣይትፍራሕ፡ እንሆ ስልጣን ተዋሂቡካ ኣሎ፡ ሕጂ ካኣ ሓደ ዓቢ ገበል ክመጻካ ኢዩ ኣብኡ ተጻዒንካ ድማ ናብታ ዝባን ናይታ እምባ ክትድይብ ኢኻ ” ኢልዎም ከደ። እታ ገበል ድማ ሰዓት ትሽዓተ ናይ ንግሆ መጸ። በቲ ገበል ተጻዒኖም ካኣ ጉዕዝኦም ናብቲ ነዊሕ እምባ ጀመሩ። እንተኾነ እቲ ፈታኒ ዝኾነ ሰይጣን ብልሳን ሰብ ገይሩ “ናብዚ እምባ ትድይብ ዘለኻ እንታይ ክትበልዕ ኢልካ ኢኻ ኣብኡ ዝብላዕ ኮነ ዝስተ የለን፡ ኣብኡ ቀትሪ ጸሓይ ለይቲ ካኣ ቁሪ ኢዩ” እና በለ ተዛረበ። ኣቡነ ኣረጋዊ “ዝተኣዘዝካዮ ግበር፡ ዝደልዮ ዘበለ ኩሉ ንእግዚኣብሔር ዝሰኣይኖ የለን ” ክብሉ መለስሉ። በዚ ሰዓት እዚ ኣቡነ ኣረጋዊ መታን ከይድንግጹን እቲ ገበል ኣብ ልዕሊኦም ሓደጋ ከየውርድን፡ ቅዱስ ሚካኤል ሰይፉ መሊሑ ኣብ ጎድኖም ኮይኑ ይሕልዎም ነበረ። ኣብ መወዳእታ ካኣ ኣብቲ ዝባን ናይቲ ገዳም በጽሑ። ሰለስተ ግዜ ሰጊዶም ካኣ “ሃሌ ሉያ ለኣብ፡ ሃሌ ሉያ ለወልድ፡ ሃሌ ሉያ ለመንፈስ ቅዱስ “ኢሎም ሰገዱ። በዚ ካኣ “ደብረ ሃሌ ሉያ ” ተባሂላ ተጸውዒት። ጸኒሓ ካኣ ደብረ ዳሞ ተባህለት። እንጀራ ኣበርኪቶም ዝበልዑላ ስፍራ፡ ኣሰር እግሮም፡ ቆይሞም ዝጽልይሉ ዝነበሩ ኩሉ ክሳዕ ሕጂ ምስ ምሉእ ምልክቱ ኣሎ። እቲ ገዳም መደየቢ ስለ ዘይብሉ ደቂ መዛምርቶም ብዝሰርሕዎ መደየቢ ገመድ ሕጂ’ውን እግዚኣብሔር ዝፈቐደሎም ሰባት በቲ ገመድ ይድይቡ። ቅዱስ ኣቡነ ኣረጋዊ ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሔር ሞጎስ ዝረኸቡ ብዙሕ ትሩፋት፡ ትእምርትን ተኣምራትን ዝገበሩ ቅዱስ ኣቦ ኢዮም። ንብዙሓት ብጸሎቶም ዝረድኡ ኣብ ብዙሓት ሰባት ሓዲሮም ዝነበሩ ኣጋንንቲ ገሲጾም ዘውጽኡ ብገድሎምን ብትሩፋቶምን ንምድረ ኣግኣዚት ዝጓሰዩ ቅዱስ ኣቦ ኢዩም። ብስሞም ኣብ ኤርትራን ኢትጵያን ብዙሕ ቤተ ክርስቲያናት ተሃኒጾም ይርከቡ። በዓሎምን ዝኽሮምን ብድምቀት ይበዓል። ካብ ፍቕሮም ዝተላዕለ በረኸቶም ንምርካብ ካኣ ወለዲ ንደቆም ብስሞም ይሰምይዎም። ጸሎትን በረኸትን ናይ ቅዱስ ኣቡነ ኣረጋዊ ምስ ኩላትና ህዝበ ክርስቲያን ይኹን።
ኣሜን!!
ወስብሃት ለእግዚኣብሔር
ወለወላዲቱ ድንግል
ወለመስቀሉ ክቡርኣሜን።
bietesaida at 08:09
Share
No comments:
Post a Comment
‹
›
Home
View web version
bietesaida
View my complete profile
Powered by Blogger.