text:
ካብ ቤ/ጽ ሚ/ሪ ምክልኻል ባለነኪ
ዜሮ ሰዓት
ፕረዚዳንት ኣብ ዋዜማ ሓድሽ ዓመት ይቕሬታ ክሓትት ዝተጸበዩ ሓደ ሓደ የዋሃት ነይሮም። ብርግጽ ሓደን ኣዝዩ ኣገዳሲን ይቕሬታ ከሕትት ዝግበኦ ጉዳይ አሚኑ’ኳ እንተኾነ እቲ ንህዝቢ ኣሕሲሩ ዝነብር ትዕቢተኛ ነታ ንሕልፈቱ ዘይፈትዋ ይቕሬታ ትብል ቃል ግን ኣየውጸኣን፡፡
ሃገር ኣብ 21 ዓመት ካብ ትሕቲ ባዶ ናብ ባዶ ከምዝበረኸት ብኣንደበት ኢሳያይስ ክግለጽ ምስማዕ ንገዛእ ርእሱ ታሪኻዊ ኣጋጣሚ ኮይኑ፥ ቦቕቢቑልና ወይ ከኣ ብዋጋ ሃገርን ህዝብን ዘጋጠመ ዕንወት ኣሕዚንዎ ዘይኮነስ በቲ ሓደ ገጹ ብቓልሲ ህዝቢ ተገዲዱ ከም ልማዱ ንጋህዲ ሸፋፊንካ ምሕላፍ ከምዘየዛልቕ ስለዝተረደአ፥ በቲ ካልእ ገጹ ከኣ ካብ ሸፋፊንካ ቆናጪልካ ብምእማን ተሓታትነቱ ንኻልኦት ብምድርባይ ነብስኻ ምድሓን ይከኣል ይኾውን እዩ ዝብል መሰሪ ውዲት ስለ ዝሓሰበ’ዩ፡፡ ድሕሪ እቲ ቃለመጠየቕ ብዙሓት ዜጋታት ኣበር ከይሃለዎ ዶ ይተርፍ ኢልኩምዎ ኢኹም? ዝብል ሕቶ ኣበጋጊሱ ኣሎ፡፡
ሓደ ሓደ ኣህጉራዊያን ትካላት፥ኤርትራ ብቑጠባ ትዓቢ ኣላ፥ ኢለን ምዝራበን ህዝብን ሃገርን ዘዳህልል ሓሶት ካብ ምዃን ሓሊፉ፥ ኤርትራ ብትሕቲ ቅርጺ ይኹን ካልኦት ቑጠባዊ ምዕባለታት ዜሮ ምዃና፥ ብማል፡ብሰብኣዊ ዓቕማ ዝተደልየ ከምዘይተረኽበ፡ ምትእትታው ቴክኖሎጂ ዋላ ዉሕድ እንተሎ ብዘይብቑዕ ሰብኣዊ ዓቕሚ ፋይዳ ከምዘይህልዎ፡ ብሕማቕ ምሕድራዊ ኩነታት፡ ብምኽንያት ብልሽውና፡ኣብ ልዕልን ትሕትን ምድሪ ዝርከቡ ባህርያዊ ጸጋታት እዛ ሃገር ኣብ ረብሓ ሃገርን ህዝብን ከምዘይወዓሉ ኣረጋጊጹ፡፡
75 ሚኢታዊት ሰብኣዊ ዓቕሚ ሃገር ካብ ኣፍራይነት ወጻኢ ከምዘሎ ፡ኮለጃትን ባንካታትን አለዋ ኢልካ ምዝራብ ከምዘይከአል ተኣሚኑ፡፡ እንታይ ሒዝካ ዳኣ ኢኻ ኣብ ስልጣን ተኾይጥካ? ኢሉ ዝሓትት ጋዜጠኛ ተሳኢኑ ’ምበር ክለዓል ዘለዎ ቀንዲ ሕቶ’ዩ ነይሩ። ድሕሪ ቃለ-መጠየቑ ኣብ ህዝቢ ዝተበጋገሰ ጻዕቂ ሕቶ’ውን እዚ’ዩ፡፡ እዚኹሉ፡ ማእለያ ዘይብሉ ማልን ነጻ ጉልበትን ዜጋታት ዝፈሰሶ ወፍሪ ዋርሳይ ይከኣሎ ንኸንቱ ተሪፉ ማለት ድዩ? ስለምንታይ? ስለምንታይ ደኣ ሕጂ ክኣምን ተገዲዱ? ክንደ’ዚ ዝኣክል ንቓልዕ ምውጻእ ከ እንታይ’ዩ ዕላምኡ? ኮታ፡ማእለያ ዘይብሎም ስለምንታይ….ስለምንታይ….ሕቶታት ኣብ ውሽጢ ሃገር ዝርከብ ህዝብና ኮይኖም ኣለው፡፡
ነዞም ሕቶታት ዝምልስ፥ ኣብ ድሕሪ መደረ ፕረዚዳንት ዘሎ ኣበረኛ ውዲት ከቕርብ። ወለድና “ንለባም ኣምተሉ…ንገለን’ታይ….ግበረሉ” ከም ዝብልዎ ምስ ጉዳይ መሬትን ብሓፈሻ ብልሽውና ኣተሓሐዙ “ምልጋጽ፥ኣሽካዕላል፥ ኣላገጭ” ብዝብሉ ቃላት ጉዳይ ምስዕራር ብልሽውና ክኣምን ተሰሚዑ። ቅድሚ ሕጂ ኤርትራ በዚ ጉዳይ ካብ ካልኦት ዝሓሸት’ያ። ብመንጽር ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ ግዕዘይ ማእለያ ዘይብሉ ብልሽውና ብምውድዳር ኣብ ኤርትራ ኣሎ ንምባል ኣይከኣልን ዶ ኢልኻ ትገልጽ ኣይነበርካ፥ እንታይ እዋና ደኣ ጋዕዝያ?ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ደረጃ ክሳብ ዝበጽሕ ከ እንታይ ትዓዬ ነይርካ? ንምዃኑ ኩቡር ፕረዚዳንት ንስኻ ከ ካብዚ ግዕዘይ ትብሎ ጉዳይ ናይ ብሓቂ ንጹህ ዲኻ፥ እንታይ መረጋገጺ ኣለካ? ክምለሱ ዝግበኦም ኣገደስቲ ሕቶታት ነይሮም ግን ገጽ ንገጽ ኣብ ቅድሚ መስኮት ቴሌቪዥን መን ይሓቶ። እንተ ካብ ቲቪ ወጻኢ ግን መላሲ ደኣ ኣይረኸቡን’ምበር ብህዝብስ ኣበየ ውዕለኡ ይሕተቱ ኣለው። በቶም ዕለታዊ ምዕዝምዛም ህዝቢ (Public Opinion) ክእክቡ ዝውዕሉን ዝሓድሩን ልኡኻቱ ኣቢሉ’ውን ድሮ ኣኪብዎም ኣሎ።
ብዝኾነ ነዞም መሰረታውያን ሕቶታት ንጎኒ ሓዲጉ ኣኽናፍ ዝሰኩዑ መላእኽቲ ክመስል ያኢ ንሱ ብጹእ ኮይኑ ንኹሉ እንዳተዓዘበ ጸኒሑ መዓልቱ ስለዝበጽሐ ድሕሪ ሕጂ ንሕስያ ከም ዘይገብረሎም ተዛሪቡ። እቲ ጉዳይ እምበኣር ክሕብረኩም ብልሽውና ኣብ ልዕሊ ሃገርን ህዝብን ዓጢጥዎ ዘይኮነ ንባዕሉ ዝወቐስዎን ንኣካይዳታቱ ዝነጸጉን ላዕለዎት ሓለፍቲ ክሃርሞም ተዳሊዩ ኣሎ፡፡ ክቕደሞም ድዩ ክቕድምዎ? ወይ ከኣ ክንድኡ መዓንጣ ከጥሪ ድዩ? ብዘየግድስ እቲ ጉዳመኛ ሽርሑ ግን እዚ እዩ። በቲ በለ በቲ ግን ነታ ናይ ዜሮ ሰዓት ንግደፎ። ዛጊት ናበየናይ ገጹ ከምዘምርሕ ከኣ ኣእንፊቱ ኣሎ። ትም ትም ኮይና ኣላ፡፡
ኢሳያስ ባዕሉ ንዝፈጠሮም ጸገማት ክንዲ’ዚ ደረጃ ወሪዱ ክኣምን ኣብ ታሪኹ ተሰሚዑ ዘይፈልጥ ኣጋጣሚ እዩ። ምናልባት 20 ግንቦት 1993 ብኣድማ ምዑታት ተጋደልቲ ተገዲዱ፥ ብክሳዱ ተሓኒቑ፥ ናብ ሜዳ ችቸሮ ቀሪቡ ኣብ ዝባን ፒክኣብ ዝዓይነታ መኪና ደይቡ፥ነቲ ብኣካል ኣብ ቅድሚ ተጋደልቲ ቀሪቡ ክዛረቦ ዘይደፈሮ ንኣርባዕተ ዓመታት ብዘይ ደሞዝ ምጽናሕ ኣዋጁ ወይ ውሳኒኡ ብቪዲዮ ቀሪጹ ምስ ዘርግሖ ዘደንግጽ ተቓውሞ ኣስዒብሉ ከይፈተወ ክግልብጦ ዝተገደደሉ ካብ ናይ ቅድሚ 20 ዓመት ታሪኽ ወጻኢ ብጋህዲ ከምዚ ኣብ መድረኽ ውድቀቱ ኣሚኑ ኣይፍልጥን፡፡ ካልእ ይትረፍ ነቲ ብናይ ዓለምን ወተሃደራውያን ጥበበኛታት ከይተረፈ “ኣይድፈርን ኢሎምና” ተባሂሉ ይዝረበሉ ዝነበረ ድፋዕቲ ባድመ ኣብ ናይ መዓልታት ግዜ ብሰራዊት ወያነ ምስተጠሓሰ እውን “ዘይፈለጥናየን ክልተ ታንኪ ጢሒሰናና ስለ ዝሓለፋ” ዶ ካልእ ዶ ብዝብል ቀምሽ ኣደይ ኣሕንኩሊኒ መልሲ ምስተውሃበ ኣስዒቡ “በቢደረጅኡ ተሓተቲ ሰባት ኣለውዎ” ብምባል እውን ናብ ካልኦት ሰባት ከላግብ ከምኣመሉ ከጉባዕብዕ ተሰሚዑ።
እዚ ናይ ሎሚ ንኹሉ ጸገማት ምእማን እውን እንተኾነ እቲ ኣብ ቅድሚ በዓል ቤት ህዝቢ ኮለል ኢሉ ዝረአን ንዓለም ከዊልካ ዘይኽወልን ተርእዮ ደኣ’ምበርብግልጺ ዝገለጾ ጠንቂ ጸገማት ኣይነበረን። ኣይኮነን 21 ዓመት ዘቑጸረ ጸገማት ኣብ ካልኢት ትኣክል ዝተፈጸመት ጸገም ከማን ናይ ገዛእ ባዕላ ጠንቂ(Cause) ኣለዋ። ባዕሉ ኢሳያስ’ውን ይፈልጣ’ዩ፡፡ ስለዝፈልጥ ከኣ እዩ ጠንቂ እዚ ጸገም ፖሊሲን ስትራትጅን ኣይኮነን ብምባል ዝገለጸ። “ሓባል በልያ ከይትቕድመኪ” ይብሉኻ ከምዚ’ዩ። ቅርዑይ ፖሊሲን ስትራተጅን እንተ ነይሩ ደኣ እንታይ እዩ እቲ ጠንቂ? ኩላትና ልቢ ኢልና እንተቕሊብናሉ ፡እቲ ጠንቂ ዝበሎ ደፊሩ ክዛረቦ ደኣ መዓንጣ ሲኢኑ እምበር ምስ ስግኣቱስ ኣቐልቂልዎ እዩ፡፡ ንዝተፈላለየ ቑጠባዊ ልምዓት መሪሖም ከፈጽሙ ሓለፍነት ዘሸከምኩዎም ሓለፍቲ ሓላፍነቶም ዘንጊዖም “ከላግጹ” ባዶ ኣትሪፎምኒ ዘስምዕ ሓሳባት ኣስሚዑ’ዩ፡፡ ነዞም ዓንቀፍቲ ኣሊኻ ፥ጸጸግዖም ኣትሒዝካ ከምዝዕረ ከኣ ገሊጹ እዩ።
ኢሳያይስ ክምዝምዛ ዝጸንሐ ሕጂ ስለዝበለየት ኮንደኾን ትምለስ ኢሉ ዝምነያ “ሰብኣይ በይኑ እንድዩ ንሱ እንተዘይሃሊዩ እኮ ካልእ ተስፋ ነንብረሉ የብልናን” ትብል ዝና እያ። ግን ከምቲ ዝፈሰሰ ማይ ዘይሕፈስ እዛ ንነዊሕ ዓመታት ዘዳህለለትና ባዶ ዝና ናይ ምምላስ ዕድላ’ውን ኦሮማይ ኣብቂዑ’ዩ።
ኩላትና ከምእንፈልጦ እቲ ህግደፍ ካብ 2002 ጀሚሩ ይጀሃረሉ ዝነበረ “ወፍሪ ዋርሳይ ይካኣሎ” ኣብ እንግዳዕ ሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ ከምዝነበረ፥ ብፍላይ ብላዕለዋይነት ዝኣልዮ ሜ/ጀ ወዲ ሃብተስሉስ ምንባሩ ይፍለጥ። በዚ ጉዳይ እዝን ካልእን ድማ ፕረዚዳንት ምስ ወዲሃብተስሉስ ኣብ ምስሕሓብ ከምዝጸንሑ ርጉጽ ሓበሬታ እዩ። ብዓይኒ ፕረዚዳንት ንውድቀት “ወፍሪ ዋርሳይ ይከኣሎ” ተሓታቲ ተኽላይ ጥራይ ዘይኮነ ካልኦቶም ላዕልዎት ሓለፍቲ ሰራዊት’ውን ካብ ተሓታትነት ከምዘየምልጡ ውሽጢ ውሽጢ ወረታት የናፍስ ኣሎ።
ከምዚዝኣመሰለ ንገዛእ ነብስኻ ሓራ ኣውጺእኻ ንካልኦት ኣሕሊፍካ ናይ ምሃብ ሕዱር ሕማም እቲ መንዳላይ ተመን ኢሳያስ ምዃኑ ወላዕላዕ ዝበለ ሓቂ እዩ። ባህርን ታሪኽን ኢሳያይስ ብዝምልከት መረዳእታ ንምቕራብ ከኣ ኣርሕቕና ንድሕሪት ተመሊስና ታሪኹ ክንድህስስ ኣይንግደድን። ኣብ ልዕሊ ኣባላት ጉጅለ 15‘’ብትሕተ- ሃገራዊ ተንበርካኽነት ንምስ ጸላኢ ተሻሪኾም ኣስዒሮምና ’ምበር ኣነስ ኣይተሰዓርኩን ብድሕሪኦም ተኣምር ከሪኦኩም’የ ወፍሪ ዋርሳይ ይካኣሎ አንቂለ ኣብ ሓጺር ግዜ ዓዲ ክልወጣ’የ’’ ዝብል ፈኸራ ጃህራ ከም ዝነበረ ብናይ ቅድሚ 10 ዓመት ፍጻመ ጥራይ እኹል ኣብነት ምግላጽ ዝከኣል ይመስለኒ።
እቲ ቀንዲ ናይ ባዕሉ ጸገማት ንካልኦት ኣሳቢቡ ሰባት ኣጥፊእኻን ረጊጽካን ናይ ምሕላፍ ታሪኽን ባህሪን ዘሎዎ ፕረዚደንት ሕጂ’ውን ሰባት ከጥፍእ ኣብ ምድላው’ዩ ዝርከብ። ክጠፍኡ ዝተብየነሎም ሰባት በዓልመን ብዛዕባ ምኻኖም ሕጂ እውን ኣስማቶም ክረቑሖም ኣይደልን እየ፥ ባዕላቶም ከኣ ድሮ በጺሖምዎ ስለ ዘለው ካብ ቀዳሞት ብጾቶም ክመሃሩ እዮም ዝብል ግምት ኣለኒ። እዚኦም ኣብ ዓንኬል ታርጌት ኣትዮም ዘለው ላዕለዎት ሓለፍትን ሰዓብቶም ዝበልዎም ብርክት ዝበሉ ካድራት’ቲ ስርዓትን እዮም።
ተዓሚራ ናይ ዘላ ብረት ቃታ ተሳሒባ ክትኮስ ድያ? ዋላ ክትዕክስ? ግን ንግዜ ንግደፎ።
ምስ’ዚ ጎኒ ንጎኒ ኣብ ቀረባ ብምኽንያት ሓድሽ ዓመት ሰራዊት ንምድህላል ተሓሲቡ ዝተገብረ ዝበርዓነ መደብ ነይሩ። ኣበየ ግንባሩ ንዝርከብ ሰራዊት ዝውክሉ ኣባላት ከካብ ክፍለተ ሰራዊቶም ተዋጽኦም ኣብ ማእከላት’ቲ ግንባር ተኣኪቦም ብዝብላዕን ብዝስተን፥ ጓይላን ዳንኬራን ያኢ ክድህለሉን ኣብ ወጻኢ ንዝርከቡ ንምስባኽን ተፈቲኑ ነይሩ። ገለ ካብ ዓዲጣልያን ብዝመጻ ኣዴታት እውን ትዕዝብተን ክገልጻ ዝተኣልመ ነይሩ።
ዕላማታቱ፥
ሰራዊት የለን ብስግረ ዶብን ኩብለላን፥ መስርዕ ጋንታ፥ ኣብ ገለ ገለ ክፍላተ ሰራዊት’ውን ሓይሊ ፈሪሳ ከምቲ ባዶ ዕቤየት ኤርትራ ባዶ ተሪፉ ዝብል ህልው ኩነት ሓይልታት ምክልኻልና፥ ሓሶት እዩ ኣሎና ኢና ንምባል ደይ መደይ ተባሂሉ ዝተገብረን ብፍላይ ኣብደገ ንዝርከቡ ኤረቲቪ ጥራይ ዝመወከሲቶም ደገፍቲ ህግዲፍ፥ ቁጠባዊ ወፍሪ ክገብሩ፥ናይ ወጻኢ ሸርፊ ከበርክቱ፥ ተስፋ ዝግበረሎም ንከም በዓል ‘ንሱ ንሕና፥ ንሕና ንሱ’ ንምእማን፤
“መላገጽቲ” ኢሉ ፕረዚደንት ንዝፈረጆም ሰባት ኣብታ ናይ ዜሮ ሰዓት ተጻብኦ ከየጋጥሞ ንምልስላስ፤
ብምኽንያት ሓዱሽ ዓመት ፕረዚዳንት ኣብዘካየዶ ቃልምሕተትኣብ“2012 ንሰራዊት ደሞዝ ንምዕደል ተሓሲቡ እኳ እንተነበረ ኣይተኸአለን ንቀጻሊ’ውን ተብተብ ኢልካ ዝግበር ከምዘይኮነ”ኣስምዑ።በዚ ምኽንያት እቲ ምፍራስ ሰራዊት ብኢሱ ንከይቕጽል ንምዝሕሓል ዝዓለመ ተሃድሶ እዩ ነይሩ፡፡
እዚ ማለት ኣብ ቀረባ ንሰራዊት በቢዝቐርበካ ባንካታት ክለኣኸልካ’ዩ ናተብሃለ ቅጥዒ ወይ ፎርምታት ክመልእ፥ ታሴራ ዘይነበሮ ከካብ ዓዱ ታሴራ ከውጽእ ናተገበረ ንዝጸንሐ ሰራዊት “ኣነ አይፈልጦን’የ ዘይ’ቶም መላገጽቲ ሓለፍትኻ ’ዮም ከምኡ ዝበሉኻ ኣነ ከምኡ ኣይበልኩን” ከምዝብል ዘጠራጥር ኣይኮነን። ኣብ ዝሓለፈ “ተመላለስቲ ዝበሃሉ ሰራዊት ኣይፈልጥን” ከምዝበለን ንላዕለዎት ሓለፍቲ ሰራዊት ከምዝቖጠዐን ተገሊጹ ነይሩ።
እቲ ንስድራ ቤት ሰራዊት መደጎሚ ዝበሃል ዓደሰ፥ ሽኰር፥ዘይቲ፥ ሓሩጭ ግን ይቕጽል ከም ዝጸንሐን ከም ዝቕጽልን ኣመልኪቱ ዝገለጾ ነጥቢ ውጽእ ሓሶት’ዩ። ድጎማ ንስደራቤት ሰራዊት ኣብ 3ተወርሒ ሓደ ግዜ ከምዝዕደል ካብዝግለጽ 2ተዓመት ኣቑጺሩ ክንሱ ዛጊት 2 ሻዕ ጥራይ’ዩ ተዓዲሉ ንሱ’ውን ምስ መዓት ሓላፍ ዘላፍ ናይ ዕደላ ጸገማቱ።
እቲ ዕደላ ይቕጽል ከምዘየሎ ንኢሳያስ ጠፊኢዎ ኣይኮነን። ጽባሕ ንጉሆ ንዝሓትት ሰራዊት ‘ተዘይዓዲሎምኻ ሓለፍትኻ እዮም ተሓተቲ ኣነ አይፈልጥን “ዝብል ሰራም ጉርሒ ዘለዎ’ዩ። ኣነ ክዕደል ዳኣ ወሰንኩ ’ምበር ከምዝተቋረጸ ኣይፈልጥኩን ከምዝብል ዘጠራጥር ኣይኮነን።
እንተ ሰራዊትና ግን ይትረፍ ብስዋን ዳንኬራን፥ንሕድሕዱ 50 ሽሕ ናቕፋ ተዝዕደሎ’ውን ከምዘይድህለል ክፈልጥ ኣይከኣለን ኣሎ።
ሎሚ ተራጽላኣት ጥራይ ዘይኮነ ጽላኣቱ ናብ ብግብሪ ንምልዋጥ ስኑ ነኺሱ ኣብ ልዕሊ’ዚ ሃገርና ን21 ዓመት ባዶ ዘትረፈ መጣጢ ደም ቁርዲድ ኢሳያስ ኣፈሙዙ ከዝውረሉ ንግዜ ጥራይ እዩ ዝጽበ ዘሎ።
ብመሰረት ቃለ መጠይቕ ፕረዚዳንት ዝተቖጠዐ ሰራዊት ቁጠዐኡ ንምዝሕሓል ዝተገብረ ፈተነታት ኩሉ ኣይሰለጠን ጥራይ ዘይኮነ ብኣንጻሩ ኣዘዝቲ ብርጌዳትን ካብኡ ንላዕሊ ሓላፍነት ዘለዎም ኣዘዝቲን ከይተረፉ ‘ካብ ርእስና ኣውሪድና ተሓተቲ ኣይኮናን። ኣብ ቀረባ ምስ ሰራዊት ስለእንነብር ናይ ኩሉ ጸገማቱ ግዳይ ኮይና ምንባር መሪሩና ኣሎ። ድሕሪ ሕጂ ተሓተቲ ኣይክንከውንን ኢና’ዝብሉ ተቓውሞታቶም ኣበየ ግንባሩ ብተናጸል ዘይኮነ ብእኩብ ብደረጃ ግንባር ምቕራብ ጀሚሮምኣለው። ብደረጃ ኣዘዝቲ ግንባራት ከይተረፉ ኣብ ቅድሚ ዝእዝዝዎም ላዕለዎትን ማእከለዎትን መኮነናቶም ‘ንሕና እውን ተሓተቲ ኣይኮናን ጸገማት ሰራዊት ብኣግኡ ናብ መንግስቲ ኣቕሪብና ምላሽ ሲኢና’ ክብሉ ተሰሚዖም።
በዚ ተስፋ ዝቖረጹ ማእከለዎት ኣዘዝቲ ዕረፍቲ ኣሳቢቦም ነናብ ከባቢኦም ከይዶም ኮፍ ክብሉ ከለው ኣዝዮም ብዙሓት ተራ ወታሃደራት ድማ ኣዝዩ ኣሰንባዲ ብዝኾነ መገዲ ዶባት ጥሒሶም ንስደት የምርሑ ከምዘለው ዕለታዊ ጸብጻባት ሰራዊት ዘረጋግጾ ሓቂ ኮይኑ ኣሎ።
Short URL: https://english.farajat.net/?p=8312


c: text/html

text:
ቋንቋ ፈረንሳ ምምሃር
ምስ ፖለ ሊንጉስቲክ ልዮን 5e/9e
እንታይ ኢዩ?
ፖለ ሊንጉስቲክልዮን 5e/9e :
- ናይ ፈረንሳ ብቕዓትኩም ንምግምጋም ፈተና ምሃብ
- ብዛዕባ ቋንቋ ፈረንሳ ሓበሬታ ምርካብ
- ብዛዕባ ውድዕነት ቋንቋ ፈረንሳ ምፍላጥ (ዲፕሎምን ፈተናን ወዘተ...)
ለ ፖለ ሊንጉስቲክ 5e/9e ናይ ስለጠና ማሕበር ኮይኑ ብ (AFI / ECRIT69). ዝእለ እዩ።
ንመን ኢዩ ፧
ዞባ\ ዴባርትሞ
69 - Rhône
ዞባ\ ዴባርትሞ
69 - Rhône
ስለምንታይ እዩ እዚ ጉዳይ ኣገዳሲ ኾይኑ፧
ምስ ሰብ ሞያ ኣሰልጠንቲ ምርኻብ
- ምስ ን ኹነታት ትምህርቲ ዝመልኩ ሰብ ሞያ ምቁጻር
- ብዛዕባ ትምህርቲ ብሱላት ሰብ ሞያ፣ እቲ ኣገባባት ክነግርኹም እዮም ኣመዛግባን ካልእ ዝርዝራትን...)
- እንተደኣ ተሰማሚዕኩም,፣ ሓደ ኮንትራት ንምግባር ትኽእሉ ብ መገዲ (ኣሲስታንስ ሶሻል፣ ፣ኮንሰይ ናይ ፖለምፕልዋ፣ኣስራሒኩም ወዘተ...)
እቲ ኮንትራት ከከም ብቕዓት ናይ ቋንቋ ፈረንሳ ክእለትኩም ይውሰን
- ናይ ቋንቋ ፈረንሳ ስልጠና ን ምጅማር
- ናይ ፈረንሳ ፈተና ን ዲፕሎም ምግባር
- ብቒኣትኩምን ኣፍልጦኹምን ንምግምጋም፣ መታን እንታይ ከም ዝተረፈኩም ክትፈልጡ
ብ ኸመይ ኣብርክቶይ ይሳተፍ
ብኣካል መጺኡም ቆጸራ ውሰዱ
ኣብ 5 ቦታታ ቆጸራ ምሓዝ ይከኣል እዩ
- 3 ኣብ ሊዮን Lyon 9e
- 2 እብ ሊዮን Lyon 5e

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Radio Erena: 02 March 2017
ኣብ ሽወደን፣ ኣቝሑ ገዛ ኣብ ዝሽየጠሉ ትካል ‘ኢኪኣ’ ንሓንቲ ሽወደናዊት ኣደ ምስ ወዳ ዝቐተለ ኤርትራዊ ሓታቲ ዑቕባ፣ ዝተፈርዶ ናይ ሕልፈት ማእሰርቲ ኣብ ኤርትራ ክቕጽሎ ይሓትት ምህላዉ ጠብቕኡ ኣፍሊጡ።
ብመሰረት እቲ ጠበቕኡ ንማዕከናት ዜና ዝሃቦ ሓበሬታ፣ እቲ ኤርትራዊ ብዝፈጸሞ ገበን ንሕልፈት ተፈሪዱ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ሽወደን እኳ እንተሎ፣ ኣብ ዝተፈላለየ ኣብያተ ማእሰርቲ እታ ሃገር ብእሱራት ብዝወርዶ ዘሎ ማህረምቲን ካልእ ምፍርርሃትን’ዩ ናይ ሕልፈት ማእሰርቱ ኣብ ኤርትራ ክፍጽም ዝሓትት ዘሎ።
እቲ ኣብራሃም ዑቕባጋብር ዝተባህለ ወዲ 35 ዓመት ኤርትራዊ፣ ዘቕረቦ ናይ ዑቕባ ሕቶ ብመንግስቲ ሽወደን ድሕሪ ምንጻጉ፣ ብ10 ነሓሰ 2015፣ ናብቲ ኣቑሑ ዝሽየጠሉ ትካል ብምዃድ፣ 55 ዓመት ንዝዕድሚኣ ኣደን 28 ዓመት ንዝዕድሚኡ ወዳን ብኻራ ወጊኡ ከምዝቐተሎም ይዝከር።
እቲ መንእሰይ፣ ድሕሪ ዝፈጸሞ ቅትለት ንጹሃት ሰባት፣ ህወይቱ ባዕሉ ንምጥፋእ ንገዛ ርእሱ ብኻራ እኳ እንተጨንድሐ፣ ኣብ ሆስፒታል ተወሲዱ ብዝተገብረሉ ሕክምና ካብ ሞት ክድሕን ከምዝኸኣለ ይፍለጥ።
ቅድሚ ናብ ሽወደን ምምጽኡ፣ ኣብ ኢጣልያ ኣብ ግዝያዊ ስራሕ ምግፋፍ ዓሳ ተዋፊሩ ከምዝነበረ ዝተገልጸ ኣብርሃም፣ ኣብ ኢጣልያ ዑቕባ ዝሓተተሉ ናይ ኣጻብዕቱ ኣሰር ስለዝተረኽበ’ዩ መንግስቲ ሽወደን ናይ ዑቕባ ሕትኡ ነጺግዎ።
ናብ ኢጣልያ ክጥርዞ ምዃኑ ድሕሪ ዝሃቦ ሓበሬታ ከኣ፣ ናብ ትካል መፍረ ኣቑሑ ‘ኢኪኣ’ ብምኻድ ኣብ ቅድሚኡ ዝጸንሕዎ ሰለማውያን ሰባት ቀቲሉ።
እቲ መንእሰይ፣ ናብ ኤርትራ ክጥረዝ ይሓትት እኳ እንተሎ፣ ካብ ወገን መንግስታት ሽወደንን ኤርትራን ዛጊት ውዱእ መልሲ ኣይተረኽበን።
ክፍሊ ፍትሕን ሕግን ሽወደን፣ እቲ ገበነኛ ናብ ሃገሩ ተሰጋጊሩ ዝእሰረሉ መንገዲ ንምንዳይ ምስ ወከልቲ መንግስቲ ኤርትራ ዝርርብ ጀሚሩ ከምዘሎ ‘ብሪትባርት’ ዝተባህለ ማዕከን ዜና የመልክት።
እንተኾነ መንግስቲ ኤርትራ፣ ነዚ ብቕትለት ክልተ ሰለማውያን ሰባት ንሕልፈት ዝተፈርደ ዜጋኡ ማእሰርቱ ኣብ ኤርትራ ንኽቕጽል ክቕበሎ ድዩ ወይስ ክነጽጎ ሓበሬታ ኣይሃበን።
======================


text:
ፕረዚደንት ባይደን ሩሲያ ንዩክሬይን እንተድኣ ወሪራታ ብውልቂ ኣብ ልዕሊ ፑቲን እገዳ ከምዝገብሩ ገሊፆም።ሩሲያ ንናይ ባይደን መጠንቀቕታ ነፂጋቶ።
ሩሲያ ንዩክሬይን ክትወራ ትኽእል እያ ብዝብል ኣሜሪካ 8,500 ወታሃደራታ ናብ ምብራቕ ኣውሮጳ ንምልኣኽ ምውሳና ሩሲያ ብዓብይ ስኽፍታ ትሪኦ ከምዘላ ገሊፃ።ዲፕሎማሲያዊ ፃዕርታት ኣብ ዝቐፀለሉ ኣመሪካን ኔቶን ወታጳደራዊ ምክልኻልን የሕይሉ ኣለው።
ሩሲያ ምስ ዩክሬይንን ቤላሩስምን ኣብ ዘዋስኑ ዶባታ ወታሃደራዊ ሓይላ ምውፋር ኣብ ዝቐፀለትሉፕረዚደንት ጆ ባይደን ትማሊ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝሃቡዎ ርእይቶ ኣብ ምብራቕ ኣውሮጳ ናይኣመሪካን ኔቶን ምክልኻል ንምሕያል ድልዊ እየ ኢሎም:ወታሃደራት ግን ናብ ዩክሬይን ክሳብ ሕጂ ኣይልኣኹን።
"ናብ ዩክሬን ዝኣትው እንተደኣ ኮይኖም ከቢድ ሳዕቤን ከምዘኸትል ንፕረዚደንት ፑቲን ንፁር ገይረሎም ኣለኹ።ኣገዳሲ ቁጠባዊ እገዳታት ሓዊሱ ናትናን ኔቶን ሃለዋት ኣብ ምብራቓዊ ግንባር ፖላንድ፣ሮማኒያ ወዘተ ንምሕያል ግቡኡ ኮይኑ ይስምዓኒ" ኢሎም።
ብውልቂ ኣብ ልዕሊ ፑቲን ማዕቐብ ከንብሩ እንተኾይኖም ተሓቲቶም "እወ" ክብሉ መሊሶም።
ኣመሪካ፣ብሪጣንያ፣ኣውስትራሊያን ጀርመንን ስድራ ዲፕሎማት ካብ ዩክሬይ ክወፁ ኣዚዘን ኣለዋ።
ገለ ሰበስልጣን ዩክሬይን ግን እዚ ካብግቡእ ንላዕሊ ብሚዲያ ይምጠጥ ዘሎ ኩነታት ስለዝኾነ ኣብ ዘይእዋኑ ዝተወስደ ስጉምቲ እዩ ይብሉ።
ብዛዕባ ናይ ዩክሬይን ገምጋም ዝተሓተታወሃቢት ቃል ዋይት ሃውስ ጀን ሳኪ ናብ ኣ እምሮ ፕረዚዳንት ፑትን ክኣትው ዝኽእል ዋላ ሓደ የለን ግን ኣብ ዶብ ምቅርራባት 100 ሽሕ ወታሃደራት ሓዊሱ ሓይለ ቃል ዝተሓወሶ ዘረባታትን ካልኦትን ንወራር ዝግበር ዘሎ ምድላው እዩ ኢለን።
ናይ ጀርመን መራሒ ኦላፍ ሾልዝ ንናይ ፈረንሳይ ፕረዚዳንት ኢማኑኤል ማክሮን ትማሊ ሰሉስ ኣብ በርሊን ኣብ ዝተቐበልሉ ሩሲያ ንዩክሬይን እንተድኣ ወሪራታ ከቢድ እገዳታት ክኽተላ እዩ ኢሎም።ማክሮን ድሕሪ ፅባሕ ዓርቢ ንፑቲን ከዘራርቡዎም እዮም።
እዚ ዲምፕሎማሲያዊ ፃዕርታት ዝመፅእ ዘሎ ሩሲያ ንተዓዘብቲ ዘተሓሳሰበ ወታሃደራትን ወታሃደራዊ ናውትን ናብ ቤላሩስ ትልእኽ ኣብ ዘላትሉ እዋን እዩ።
ኣብ Quincy Institute for Responsible Statecraft ተንታኒ ዊሊያም ሃርታንግ ወታሃደራት ሩሲያ ናብ ቤላሩስ ምእታዎም ኣሰካፊ እዩ ምኽኒያቱ ሩሲያ ናብ ዩክሬይን ክትኣትው እንተድኣ ኮይና ዝሓሸ ኣቀማምጣ ዝህባ እዩ ይብል።
ዝሓለፈ ቀዳም ሚንስትሪ ምክልኻል ሩሲያ ኣብ ለካቲት ወታሃደራዊ ልምምድ ንምክያድ ነፈርቲ ውግእ ናብ ቤላሩስ ክልዓላ ዘርኢ ቪዲዮ ኣርእዩ ኣሎ።ሩሲያ ወታሃደራትን ወታሃደራዊ ናውትን ናብ ዶብን ቤላሩስን እናግዓዘት ንዩክሬይን ንምውራር ትልሚ የብለይን ትብል።ኣመሪካ እያ ንተፃብኦታት ተጎሃህር ዘላ ክትብል ሩሲያ ትከስስ።
ሩሲያ ንዩክሬይን እንተድኣ ወሪራታ ኣመሪካ ኣብ ልዕሊ ፕረዚደንት ቭላድሚር ፑቲን እገዳታት ከንብር እየ ምባላ ወሃቢ ቃል ክረምሊን ዲሚትሪ ፔስኮቭ ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝሃቡዎ መልሲ ከምኡ ዝበለ እገዳታት ፖለቲካዊ ቃንዛ የብሉን ግን ‘’ዕንቅፋት’’ እዩ ኢሎም።
ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ሩሲያ ሰርገይ ላቭሮቭ ሎሚ ረቡዕ ንኣባላት ፓርላማ "ምዕራባዊያን ምትኹታኾም እንተቐፂሎምሉ ሞስኮ ኣድላይ ናይ ሕነ ምፍዳይ ውሳነታት ክትወስድ እያ" ኢሎም።
ናይ ዩክሬይን ፕረዚደንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ ትማሊ ሰሉስ ብቴሌቪዥን ኣብ ዘስምዕዎ መደረ ምርግጋእ ተመሕፂኖም።
‘’ኩሉ ነገር ቀሊል ኣይኮነን ግን ክኣ ተስፋ ኣሎ’’ ዝበሉ ንሶም ኣስዕብ ኣቢሎም ድማ "ነብስኹም ካብ ቫይረስ፣ኣእምሮኹም ካብ ሓሶታት፣ልብኹም ካብ ጭንቂ ተኸላኸሉ ኢኹም’’ ኢሎም።
ሩሲያ ዩክሬይን ካብ ኣባልነት ኔቶ ክትኽልከል ትሓትት፤ ምዕራባዊያን ድማ ናይ ሶቪየት ወራር ንምምካት ድሕሪ ካልኣይ ውግእ ዓለም ኣብ ዝተመስረተን 30 ሃገራት ወታሃደራዊ ቃል ኪዳን ኣብ ዝኣሰራሉን ጥምረት ሞስኮ ድምፂ ብድምፂ ናይ ምስዓር ስልጣን ኣይንህብን ክብሉ ይነፅጉዎ ።


text:
መልሰ-ግብሪ ስምዒት ክበሃል ከሎ ስምዒታትና ብነገራት ተለዓዒሉ እንህቦ መልሰ-ግብሪ እዩ። እዚ ኸኣ ብብረት/ጠበንጃ ክንገልጾ ንኽእል። ጠበንጃ ኣብ ውሽጣ ጠያይት ዝሓዘት እያ። እቲ ጠያይት ክትኰስ እንተዀኑ፡ ብመጀምርያ ጠያያት ዝሰነቐት ክትከውን ኣለዋ። ምስናቕ ጥራይ ግን ኣኻሊ ኣይኰነን። ብደገ ነታ “ቃታ” ዝጸቕጣ ክህሉ ኣለዎ። ቃታ ምስ ተጸቕጠ ከኣ፡ ጠበንጃ ይትኰስ። እቲ ምትኳስ ከኣ መልሰ-ግብሪ ናይታ “ቃታ” እዩ።
ስምዒታትና ኸኣ ከምኡ እዩ። ኣብ ውሽጥና ዝነቱግ ስምዒታት እንተዘይብልና፡ ብደገ ዝኸውን ነገራት ከለዓዕለና ኣይኽእልን እዩ። ኣብ ውሽጥና ዝነቱግ/ዝትኰስ ስምዒታት ሃልዩና፡ ብደገ ከም ቃታ ኰይኑ ዘለዓዕለና ክህሉ ኣለዎ። መልሰ-ግብሪ ስምዒት እምበኣር ኣብ ውሽጥና ዘሎ ስምዒት ዘለዓዕሎ ደጋዊ ነገር (ቃታ) ምስ ዝኽሰት፡ ንሕና ብምርዳእ ይኹን ብዘይ ምርዳእ እንህቦ ምላሽ እዩ።
ቃታ (Trigger) ====> ስምዒት ====> ከይሓሰብና እንህቦ ምላሽ
እዚ ማለት
- ቃታ – ኩሉ ጊዜ ኣብ ከባቢና ዘሎ (ንፍለጦ ኣይንፍለጦ) ነገር እዩ። እዚ ኸኣ ዝዀነ ክኸውን ይኽእል፦ ሰብ፡ ጨና፡ ስእሊ፡ ድምጺ፡ መልክዕ፡ ሙዚቓ፡ ፊልም፡ ካልእን
- ስምዒት – ብዛዕባ ዝስምዓና ንጹር ዝዀነ ምርዳእ ክህልወና ኣለዎ። ትኽክል ስም ከኣ ክንህቦ ኣለና። ብዙሕ ስምዒታት ክስምዓና ስለ ዝኽእል፡ በቲ ዝዓዘዘ፡ህይወትና ከኣ ጸላዊ ዝዀነ ስምዒት ክንጅምር ጽቡቕ እዩ።
- ከይሓሰብና እንፍጽሞ መልሰ-ግብሪ – እዚ ከኣ ስምዒትና ክለዓዓል ከሎ፡ ብምርዳእ፡ ብኣእምሮ ወይ’ውን ከይተረደኣና እንህቦ ምላሽ እዩ።
“ከይሓሰብና” (automatic) እንብለሉ ምኽንያት፡ ንክንቆጻጸሮም ዘይንኽእል ቅጽበታዊ፡ ትሕተ-ንቕሓት (subconscious) ዝዀነ መልሰ-ግብሪ ስለ ዝዀነ እዩ። እዚ ከምዚ ዝበለ ምላሽ ንሓጺር ግዜ ዝሰርሕ እዃ እንተዀነ፡ ኣብ ዝተነዋሐ ግዜ ግና ጸገም የስዕብ።
ንኣብነት፦ ገለ ሰባት ወሓጢ (overwhelming) ዝመስል ስምዒት ክስምዖም ከሎ፡ ካብ ስምዒታቶም ክሃድሙ፡ ናብ ንቡር ክመለሱ ብምፍታን፡ ርእሰ-ጉድኣት ይፍጽሙ። ገለ ሰባት ብርቱዕ ሃንደበታዊ ስምዒት ክስምዖም ከሎ፡ ከይሓሰቡ መልሰ-ግብሪ ይህቡ። ንኣብነት፦ “ክቁጥዑ” ከለዉ መጥቓዕቲ ምፍጻም፡ “ሓዘን” ንምውጋድ ካብ ዝግባእ ንልዓሊ ገንዘብ ምጥፋእ/ምህላኽ። እዚ ክልቲኡ ኣብነታት ንሓጺር ግዜ ይሰርሕ ይኸውን። ኣብ ዝተናውሐ ግና ናብ ዝኸፍኣ ስምዒታዊ ጸገም ይሸመና።
ገለ ሰባት ኣብ ሕሉፍ፡ ኣብ ሓደ ኩነት ዝሰርሓሎም መልሰ-ግብሪ ስምዒት፡ ኩሉ ጊዜ ዝሰርሓሎም እናመሰሎም ተሸኺሎም ዝተርፉ ኣለዉ። ብግቡእ ዘይሰርሕ መልሰ-ግብሪ ስምዒት ምፍላጥ ኣገዳስነቱ ዕዙዝ’ዩ። ብዛዕባ መልሰ-ግብሪ ስምዒታትና ኣቃልቦና ምስ ዝህልወና፡ ከመይ ጌርና ክንልውጦ ከም ዘለና ክንሓስብ ዕድል ይህልወና።
መልሰ-ግብሪ ስምዒት ምልዋጥን ምእላይን
ስምዒታትና ከመይ ጌርና ብዝሓሸ መገዲ ከም እንኣልዮም ኽስወጠና፡ ንምንታይ ከምኡ ክንገብር ደሊና፧ ዝብል ሕቶ ክንምልሶ ኣለና። ክንልውጦም እንደሊ “መልሰ-ግብሪ ስምዒት” ኣየኖት ምኻኖም ኣነጺርና ክንፈልጥ ኣለና። ነዚ ንምግባር፡ ንምልዋጦም ክሳዕ ክንደይ ቀሊል’ዩ፧ ንምታይ ክንልውጦም ደሊና፧ ንኸይንልውጦም ዕንቕፋት ዝዀነና እንታይ እዩ፧ ዘይምልዋጥና ዘስዕቦ ክሳራ እንታይ እዩ፧ ዝብል ሕቶታት ብዝተኻእለና መጠን ክንምልሶም ክንፍትን ኣለና።
መልሰ-ግብሪ ስምዒት ክንልውጥ ክንብገስ ከለና፡ ኣብ ግምት ከነእትዎም ዘለና ገለ ደረጀታት ኣለዉ፦
1ይ ደረጃ ፦ “ኣቃልቦ” (awareness) መልሰ-ግብሪ ስምዒት ምውሳኽ
ብቀዳማይ ደረጃ ክስራዕ ዘለዎ እምበኣር፡ ኣብ መልሰ-ግብሪ ስምዒት ዘለና ኣቃልቦን፡ ካብ “ዞና” ክንወጽእ ከለና ዘለና ምስትውዓልን ክውስኽ ኣለዎ። ነዚ ንምጭባጥ ከኣ
- ተቀባልነት ስምዒት (emotional acceptance) ን ምጽማም ስምዒት (emotional tolerance) ክንመሃርን መዓልታዊ ክንለማመዶን ይግባእ
- ስምዒትና ዘለዓዕል ቃታ (triggers) ፈሊና ምፍላጥ የድለየና
- “ተክኒካዊ ምልክት” ‘ውን ካልእ ስምዒታትና ከነመሓድርን ክንአልን ይሕግዘና። ነዚ ኸኣ “ምልክት ስምዒት” (labelling emotion) ክንብሎ’ውን ንእኽል። እዚ ማለት ንስምዒት ምዕዛብን ግቡእን ትኽኽል “ስም” ምሃብን። ንስምዒታትና “ስም” እንተዘይሂብናዮም፡ ክንኣልዮ ክንጽገም ኢና። ስለዚ ድማ ናይ ስምዒት መዝገበ ቃላትና (vocabulary) ከነህብትሞ ይግባእ
- “ተኣፋፊ” ስምዒት ብዝተኻእለና ከነወግድ ምፍታን። ገለ ኩነታት ናብ ጫፍ ገምገም “ዞና” ይደፍኡና እዮም። ከም እኒ ጸቕጢ፡ እኹል ዘይምድቓስ፡ ንጥዕና ዝጎድእ መግብታት፡ እኩል ምንቕስቓስ ዘይምግባርን ካልእን ዝተኻእለና መገዲ ከነወግዶምን ክንኣልዮም ሓጋዚ እዩ።
ኣብ መጨረሻ 1ይ ደረጃ ከኣ፡ ካብ “ዞና” ዘውጹኡና ቃታታት (trigger)፡ ስምዒታትና፡ ከይሓሰብና መልሰ-ግብሪ ምሃብ፡ ዝብል ኣምራት ክንርድኦምን ከመይ ጌርና ክንቕይሮም ከም ዘለና ሓሳባት ክህልወና ኣለዎ።
2ይ ደረጃ፡ መልሰ-ግብሪ ንምልዋጥ ዝሕግዙና ዝተፈላለየ ጸጋታት (resources) ምጥቓም
ኣብ ካልኣይ ደረጃ፡ ስምዒታትና ንምእላይ ዝተፈላለዩ መገዲ ምጥቓም። ክጠቅሙና ዝኽእሉ ብዙሓት ናውቲ (tools) ክንረክብ ንኽእል ኢና። ኩሎም ግና ኣብ ኩሉ ሰብ ብሓደ መገዲ ዘይሰርሑም ምካኖም ክንፈልጥ ኣለና። ገለ ነገር ክልወጥ ክንደሊ ከለና ንጹር ዝዀነ ውጥንን ባዕላዊ ተበግሶ (proactive) ክንወስድ ኣለና።
ንስምዒት ዘለና መልሰ-ግብሪ ክልወጥ፡ ሓድሽ ክእለት ከነጥሪ ክንጽዕት ኣለና። ነዚ ንምግባር ከኣ ብናትና ተበግሶ ደኣ እምበር፡ ሓደ ነገር ንስምዒታትና ኣለዓዒሉ ክንልውጥ ክደፈፋእና የብሉን። እዚ ከኣ ባዕላዊ ተበግሶ (proactive) ምስ መልሰ-ግብሪ (reactive) ከነነጻጽሮ ንኽእል።
ባዕላዊ ተበግሶ ክንወስድ ከለና ኣብ ውሽጥና ዘሎ ዓቕምን ኣብ ከባቢና ዘሎ ጸጋታት ክነስተውዕለሉ ይሕግዘና። ሰብ ደሴት ስለ ዘይኰነ፡ በይኑ ነገራት ክልውጥ ኣይክእልን እዩ። ሓገዝ ከም ዘድልየና ክግንዘብ ኣለና።
ውሽጣዊ ዓቕምታትና ክንፍትሽ ከለና፡ ኣካላዊ፡ ኣእምሮኣዊ፡ ባህርያዊ ባእታታት ክንፈልጥ ጽቡቕ እዩ። ንኣብነት ንምጥቓስ፡ ዓሚቕ ኣተነፋፍሳ (deep breathing)፡ ምስትንታን (meditation)፡ ምዝንጋዕ፡ ምዝናይ (relaxation)፡ መዝገብ ምጽሓፍ (journal)፡ ሙዚቓ ምስማዕ፡ ወጺኻ ምዝዋርን ምስናይን (jogging)፡ ምስ የዕርኽቱኻ ምዝርራብን ምዝናይን፡ ምንቕስቓስ ምግባር፡ ታሪኽካ ምንጋር፡ ካልእን ክኸውን ይኽእል።
ኣብ መጨረሽታ 2ይ ደረጃ፡ ስምዒታትና ንምምሕዳርን ኣብ ዞና ንምዃንን ዝተፈላለየ ተዛማዲ ጸጋታት ኣብ ምጥቓም ዕውታት ንኸውን።
3ይ ደረጃ፡ ጥዑይ ዝዀነ መልሰ-ግብሪ ምሕያልን ተጻዋርነት ዞና ምስፋሕን
ኣብዚ ደረጃ፡ ዝተመሃርናዮም ሓደስቲ መልሰ-ግብሪ ኣብ ደምና መታን ክሰርጹ ምድልዳል እዩ። እዚ ድማ ከይሓሰብና፡ ብኸምኡ እንጥቀመሎም ልምድታት መታን ክዀኑ፡ ብቀጻሊ ምልምማድ። እዚ ኸኣ ግዜን ጸዓትን ከም ዝሓትት ክንልፈጥ ጽቡቕ እዩ። ኣብ መገዲ ክንዕንቀፍን ክንወድቕን ስለ እንኽእል፡ ትዕግስቲ ክህልወና ኣለዎ።
ኩሉ ሰብ ኣብ መስርሕ ይርከብ። ብፍጹም ስምዒታቱ ክመልኽን ብግቡእ ከመሓድር ዝኽእል የልቦን። ኩልና ኣብ ቀጻሊ ዕቤት ንርከብ ምህልዋና ምፍላጥ የተባብዕ እዩ። ምስ ተመክሮ ከኣ፡ ተጸዋርነት ዞናና እናገፍሐን እናዓበየን ይኸይድ። ኣዋጣሪ ዝበሃል ኩነታት ከኣ ኣብ ምእላይ ዓቕምና እናወሰኸ ይኸይድ።


text:
Leksand
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 25 9 2020
ለክሳንድ ውርይቲ ናይ በጻሕቲ ቦታ እያ፡ ምስ ስፖርትን ባህልን ዘሕብን ባህልን እተኣሳሰረት ከኣ እያ። ለክሳንድ ብዙሓትን ብርቱዓትን ዋኒናትን ንጡፋት ማሕበራትን ናይ ዕቤት ራእይ ዘለዋን እትሰፍሕ ዘላን ኮምዩን እያ።
ሓበሬታ ብዛዕባ ምምሕዳር ከተማ
ብዝሒ-ህዝቢ15,781
ስፍሓት መሬት1,410 ኪሜ²
ርሕቐት ካብ ዓበይቲ ከተማታት
- Borlänge 45 ኪሜ
- Falun 49 ኪሜ
- Mora 58 ኪሜ
- Gävle 138 ኪሜ
ብመሰረት ናይቲ ኮምዩን ራእይ፡ እቲ ሕጂ ዘሎ 15,300 ብዝሒ ተቐማጣይ ኣብ 2025 ናብ 18,000 ኪሰጋገር እዩ። ተቐማጦ ለክሳንድ ክፉታትን ምቕሉላትን ንብዝሒ ባህልታት ድማ ከም ሃብቲ ዝርእዩዎ እዮም። እታ ኮምዩን ናይ ብዙሕ ዓመታት ናይ ስደተኛታት ምቕባልን ምውህሃድን ተመክሮ ዘለዋ እያ። ኣብታ ኮምዩን፡ ብዘይካ ከተማ ለክሳንድ፡ ካልኦት ኢንሾን፡ ሲልያንስነስን ተልበርይን እተባህላ ከተማታት፡ ከምኡውን ኣስታት 90 ነኣሽቱ ቁሸታት ኣለዋ።
መንበሪ-ገዛ
እቲ ኣብ ለክሳንድ ኮምዩን ዘሎ መቐበሊ ስደተኛታት ኣብ መንጎ ተቐማጦ ምፍልላይ ከይህሉ ይጽዕር። ምስቲ ኮሙናዊ ትካል ክራይ ኣባይቲ ለክሳንድ Leksandsbostäder AB ኴንና ነቶም ስደተኛታት ኣብ ከተማ ለክሳንድ መንበሪ ኣባይቲ ንቕርበሎም። ኣብኡ መንበሪ ኣባይቲ ዘካርያ ብዙሓት ብሕታውያን ትካላት ክራይ ኣባይቲውን ኣለዋ።
ካልእ ቋንቋታት ዝዛረቡ ተቐማጦ መን ኣለዉ ኣብቲ ቦታ
ብዘይካቲ መብዛሕትኦም ደቂ ለክሳንድ ዚዛረቡዎ ሽወደንን እንግሊዝን፡ መብዛሕትኡ ተቐማጣይ፡ ዓረብ እዩ ዚዛረብ። ካልእ ልሙድ ቋንቋ ድማ ፋርስ፡ ዳሪን ትግርኛን እዩ። ብምኽንያት ኣብ መንጎ ለክሳንድን እታ ኣብ ጃፓን እትርከብ ከተማ ቶበትሱን ዘሎ ዝምድና፡ ብዙሓት ተቐማጦ ለክሳንድ፡ ተመሃሮ ካልኣይ ደረጃ ከይተረፉ፡ ኣብ ቋንቋ ጃፓን ተገዳስነት ኣለዎም።
ማሕበራትን ምትእኻባትን
ለክሳንድ ከም ናይ ሽወደን ዝበለጸት ናይ ስፖርት ከተማ እያ፡ ኣብኣ ድማ ብዙሓት ዕዉታት ማሕበራት ስፖርት ኣለዋ። ኣብቲ ኮምዩን 200 እተፈላለያ ማሕበራት ኣለዋ። ካብኣተን ቅሩብ ንምጥቃስ፤ ሕብረባህላዊ ማሕበርን ናይ ሳዳካ ባህላዊ ማሕበርን። ኣብቲ ናይቲ ኮምዩን ናይ ማሕበራት ደብተር፡ እንታይ ማሕበራት ከም ዘለዋ ከተንብብ ትኽእል።
ኣብቲ ከባቢ ብቐረባ እንታይ ይርከብ
ለክሳንድ ነቶም ሓደስቲ መጻእቲ ኣድላዪ ኣገልግሎት ትህብ። ኣብታ ከተማ፡ ንኣብነት፡ ናይ ኤስኤፍኢ ስልጠና፡ ማሕበራዊ ቤትጽፈት፡ ቤትጽሕፈት ዕዮ፡ ቤትንባብን ናይ መድህን ቤትጽሕፈትን ኣሎ። ኣብኡ ብዙሕ ናይ ሰከንድሃንድ ድኳናት ኣለዋ፡ ግሩም ማእከል ከተማ፡ ነኣሽቱ ድኳናት ጥቓ ናይ ኢንሾን ዩልቶርየት (ክፋል ናይ ለክሳንድ ኮምዩን እዩ)፡ ከምኡውን ዓበይቲ ድኳናት ከም ናይ ቡርለንገ ኢከያ። ንሱ ካብ ለክሳንድ 45 ደቓይቕ ይወስድ።
ንስኻ ከም ሓድሽ መጻኢ ኣብቲ ሕብረተሰብ ንኽትሕወስ ሽወደናዊ ኣቦ ኪህልወካ ይኽእል። እዚ ተኽእሎዚ ፍሊክቲንጋይድ ዳላርና Flyktingguide Dalarna ይብሃል፡ ብምትሕብባር ለክሳንድ ኮምዩንን ሽወደናዊት ቤትክርስትያንን ድማ እዩ ዚሰርሕ።
ኣገልጎት ክንክን ወይ ሕብሐባ ቆልዑ
ኣብ ለክሳንድ ኮምዩን እተፈለላየ ዝዓይነቱ ኮሙናውን ብሕታውን ኣብያተትምህርቲ ህጻናት ኣሎ። እቶም ክኢላታት ሰራሕተኛታት ንናይ ነፍስወከፍ ህጻን ድሌት የትኩሩሉ፡ ንኹሉ ህጻን፡ ውሕስነትን ፍልጠትን ንመጻኢ ድማ ድልዱል ባይታ ከቕርቡሉ ይሰርሑ።
መባእታ ኣብያተ ትምህርትን ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን
ትሕቲ 16 ዓመት ዝዕድመኦም ህጻና ኣብቲ ናትና መባእታ ኣብያተትምህርቲ ቦታ ይውሃቦም። ኣብ መንጎ 16ን 19ን ዓመት ዘለዉ ኸኣ ናብ ካልኣይ ደረጃ ኪኸዱ ዕድል ኣለዎም። እተን ኣብያተትምህርቲ ብቕዓት ዘለዎ ትምህርቲ እየን ዚህባ። ሽወደን ዘይክእሉ ተመሃሮ ብቛንቋ ኣዲኦም ብሓያሎ ዓይነት ትምህርቲ ሓገዝ ይረኽቡ። እቶም ኣብ ገዝኦም ብዘይካ ሽወደን ካልእ ቋንቋ ዚዛረቡ፡ ብናይ ኣደኦም ቋንቋ ትምህርቲ ይውሃቦም።
ዕድላት ትምህርቲ
ከም በጽሒ፡ ኣብቲ ናይ ኤስኤፍኢ ስልጠና (ሽወደን ንወጻእተኛታት) ክትምሃር ትዕደም። ዕላማኡ መታን ቋንቋ ሽወደን ኣብ መዓልታዊ ናብራን ኣብ ስራሕን ቤትትምህርትን ንክትርዳእን ክትዛረብን እዩ። እቲ ትምህርቲ ምስቲ ዝሓለፈ ተመክሮኻ ዚሰማማዕ ኮይኑ እዩ ዚቐርብ። ካብ ዓዲ ናይ ቀለም ወይ ሞያ ትምህርቲ እንተ ነይሩካ እቲ ብቕዓትካ ኪምዘን እዩ። ቋንቋ ሽወደን ብኹሉ ሸነኹ ምስ እትፈልጦ፡ ከም ካልኦት ትምህርትኻ ክትቅጽል ትኽእል። ሓድሽ መጻኢ ብምዃንካ ብዛዕባ ሽወደናዊ ማሕበረሰብ ንኽትመሃርውን ተኽእሎ ኣሎ።
ኣገልጎት ጥዕና
ናይ ለክሳንድ ማእከል ጥዕና ነቶም ሓደስቲ መጻእቲ ብዛዕባ ጥዕናኦም ኪመያየጡ ኪምርመሩን እንተ ኣድልዩ ድማ ምስ ክኢላታት ሓከምቲ ኪራኸቡ ይዕድም። ኣብቲ ማእከል ጥዕና ናይ ኣደታትን ህጻናትን ክሊኒክ ኣሎ። ኣብቲ ውሽጢ ህንጻ ሓኪም ስኒውን ኣሎ። ናይ ህጹጽ ሕክምና ኣብ ሞራን ፋሉንን ይርከብ።
ናይ ቋንቋ ድግፍ-ተርጓሚ ምርካብ
ምልከት ቋንቋ ሽወደን እንተዘይብልካ ምስ ኩሎም ትካላት ኣብ እትገብሮም ርክባት ቶርጓማይ ናይ ምርካብ መሰል ኣሎካ። ኣብ እዋን ቆጸራ ቶርጓማይ ናይ ምቕራብ ሓላፍነት ናይቲ ትካል እዩ።
ኣገልግሎት መጎዓዝያ
ኣብ ለክሳንድ ኮምዩን ሰለስተ ባቡር ጣብያታት ኣሎ፡ ከምኡውን ናብ ቀረባ ከተማታት ከም ተልበርይን ረትቪክን ክትከይድ ምስ እትደሊ፡ ናይ ኣውቶቡስን ባቡርን ኣገልግሎት ኣሎ። ብዙሓት ተቐማጦ ለክሳንድ ናብተን ከም ቡላንገ፡ ሙራ ወይ ፋሉን እተባህላ ዓበይቲ ከተማታት መዓልታዊ በጺሖም ይምለሱ። እቲ መስመራት ብ SJ, Tåg i Bergslagen ከምኡውን Dalatrafik. እዩ ዚመሓደር።
ብዛዕባ ኣብዚ ኮሙን ዘሎ ህዝባዊ መጓዓዝያ ብዝያዳ ኣንብብ።
ስራሕን ትካላት ናይ ምምስራት ተኽእሎታትን
ለክሳንድ ኮምዩን እቲ ዝዓበየ ወሃብ ስራሕ እዩ፡ ኣብ እተፈላለየ ሞያታት እተዋፈሩ ኣስታት 1500 ሰራሕተኛታት ከኣ ኣለዉዎ። ኣብቲ ናይቲ ኮምዩን ወብሳይት ብዛዕባ ክፉት ቦታታትን ብዛዕባቲ ኮምዩን ከም ወሃብ ስራሕን ከተንብብ ትኽእል።
ብተወሳኺ፡ ኣብ እተፈላለየ ንጥፈታት እተዋፈራ ኣስታት 1000 ዓበይትን ነኣሽቱን ዋኒናት ኣለዋ፡ እዚ ከኣ ብመጠን ናይቲ ኮምዩን ስፍሓት ኣዚዩ ብዙሕ እዩ። ዝዓበያን ፍሉጣትን ዋኒናት እዘን ዝስዕባ እየን፤ ክላስ ኦልሶን፡ በርግክቪስት፡ ኢንሾን፡ ቶሞኩሁስ፡ ለክሳንድስብረድን አየንዳልስን። ኣብ ተልበርይ ብዙሓት ሆተላት ኣለዋ፡ ኣብ ለክሳንድ ድማ ናይ ሽወደን ቀዳመይቲ ናይ ካምፒን ቦታ፡ ለክሳንድ ሶማርላንድ ን elithockeylaget Leksands IF. ይርከብ።


text:
ድሕሪ ትንሳኤ ዘሎ ሰሙን
በሰመ ኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሃዱ ኣምላኽ ኣሜን።
ቅዱስ እግዚኣብሔር ኣምላኽና ካብቲ ዝሓለፈ ናይ ጾም ግዜ ብሰላም ብጥዕና ናብዚ ቅዱስ ዕለት ፡ቅዱስ ሰሙን ስለ ዝብጽሕና ክብርን ምስጋናን ንዕኡ ይኹን።ኣሜን!
ከምቲ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙነ ሕማማት ክንቕርበልኩም ዝቐነና ናይ ዕለቱ ጽሑፋት፡ሎሚ እውን ሕጽር ዝበለ ጽሑፍ ብዛዕባ እዘን ካብ ሰኑይ ክሳዕ ሰንበት ዘለዋ መዓልታት ክነቕርብ ኢና ። ኣምላኽና እግዚኣብሔር ምኽሩን ጥበቡን ይግለጸልና።ኣሜን፡
ሰኑይ- —ማዕዶት ተባሂላ ትጽዋዕ።
ማዕዶት ማለት ምሕላፍ፡ምስጋር ማለት እዩ።በዚ ዕለት እዚ ብናይ ክርስቶስ ሞት ፡ስለና ክብል ብዝረኸቦ መከራ መስቀል ፡ዘፍሰሶ ደምን ዝተቖርሰ ስጋን ካብ ሞት ናብ ሂወት ካብ ጸልማት ናብ ብርሃን ፡ካብ ባርነት ናብ ናጽነት ካብ ሲኦል ናብ ገነት ምስጋርና ይስበኽን ይንገርን።
ሰሉስ—-ቶማስ ተባሂላ ትጽዋዕ።
ሓደ ካብቶም ዓሰርተ ክልተ ሓዋርያት -ቶማስ ሃዋርያ ቅዱሳን ሃዋርያት ንጎይታና ረኺንብና ዮ ካብ ምዉታን ተንሲኡ ኣብ ዝበልዎ ግዜ ዘይምእማኑን ፡ጎይታ ካብ ትንሳኤ ሰሙን ኣብ ዘላ ዕለት ሰንበት ምስ ኩሎም ሃዋርያት ከሎ ብዕጹው ማዕጾ ኣትዩ ምግላጹን ነቲ ዝተፈጸመ ነገር ርእዩ ቶማስ ምእማኑን ዝንገረሉ ዕለት እዩ።(ዮሓ20፡27-29)
ሮቡዕ-—ኣልኣዛር ተባሂላ ትጽዋዕ።
በዚ ዕለት እዚ ትንሳኤን ሕይወትን ዝኾነ ጎይታ ንኣልኣዛር ካብ ሞት ብስልጣኑ ከም ዘተንስኦ ዝዝከረሉ መዓልቲ እዩ።9(ዮሓ11፡1-44)
ሓሙስ —–ሓሙስ ኣዳም ትብሃል።ንኣቦና ኣዳም ዝተዋህቦ ተስፋን ዝተኣተወሉ ቃል ኪዳንን ምፍጻሙ እና ዘከርና እነብዕሎ እዩ።
ዓርቢ –——ቅድስት ቤተ ክርስቲያን ተባሂላ ትጽዋዕ።
ክርስቶስ ኣምላኽና ንቤተ ክርስቲያን ብሞቱን ብትንሳኤኡን ምምስራቱ፡ኣብ ክንድኣ ሂወቱ ኣሕሊፉ ምሃቡን ፡ዕጣርን ርኽሰትን ዘይብላ ንጽህትን ቅድስት ምግባሩ እዩ።ኣብዚ ክፍሊ እዚ ቤተ ክርስቲያን ክበሃል ከሎ ንህንጻ ወይ መንደቕ ኣይኮነን ከመይ ክርስቶስ ንህንጻዊ ቤተ መቕደስ ኣይሞተን ።
ቀዳም——-ቅዱሳት ኣንስት ።
በዚ ዕለት ቅዱሳት ኣንስቲ ጸልማት ከይበላ ብድኻምን ብጻዕርን ናብ መቓብር ጎይታ ሽቱ ክገብራ ምኻዳንን ቅድሚ ኩሎም ናይ ትንሳኤ ብመላእኽት ምብሳረንን ዝስበኸሉ ዕለት እዩ።(ማቴ28፡1-110)
ሰንበት(እሁድ)—-ዳግማይ ትንሳኤ ተባሂላ ትጽዋዕ።
በዚ ዕለት ክርስቶስ ኣምላኽና ንቅዱሳን ሃዋርያት ንሳልሳይ ግዜ ምግላጹን ስልጣን ምሃቡን ዝዝከረሉ ዕለት እዩ።(ሉቃ24፡36,ዮሓ20፡19-23)
ወስብሃት ለእግዚኣብሔር
ወለወላዲቱ ድንግል
ወለመስቀሉ ክቡር
ኣሜን።Leave a comment


text:
Radio Erena: 03 May 2022
ባሕቲ ግንቦት ኣህጉራዊ መዓልቲ ሸቃሎ ኣብ መላእ ዓለም ተዘኪሩሉ ኣብ ዝወዓለ እዋን፣ ኣብ ሓያሎ ከተማታት ኤውሮጳ ጎነጽ ዝተሓወሶ ናዕብታት ተኻዪዱ።
ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ፈረንሳውያን፣ ብሰንበት 1 ግንቦት ኣብ ከተማ ፓሪስ ኣብ ዘካየዱዎ ሰላማዊ ሰልፊ፣ ናብ ናዕቢ ብምዕራጉ ፖሊስ ዘንብዕ ጋዝ ክጥቀሙ ከምዘገደዶም ሚኒስትሪ ውሽጣዊ ጉዳያት’ታ ሃገር ገሊጹ።
ኣብታ ኣህጉራዊ መዓልቲ ሸቃሎ፣ ልዕሊ 116 ሽሕ ህዝቢ ናብ ሰላማዊ ሰልፊ ከምዝወጸ ዝሓበረ ፖሊስ ፈረንሳ ብወገኑ፣ ሰልፈኛታት ንብረትን ኣባይትን ከዕንዉ ምስ ጀመሩ፣ ሕጊ ጥሒሶም ንዝበሎም 54 ሰባት ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ከምዘእተወ ኣመልኪቱ።
ኩሉ ዓይነት መሰላት ኣብ ዝተሓረማ ኤርትራ፣ ኣብ ቀጽሪ ኮንፈደረሽን ሰራሕተኛታት ዝተኸብረት ‘ሜይደይ’፣ ኣቦ ወንበር’ቲ ኮንፈደረሽን ኣቶ ተኸስተ ባይረ ኣብ ዝሃቦ ቃል፣ እታ መዓልቲ ሸቃሎ ኣብ ፖለቲካዊ፣ ባህላዊን ማሕበራዊን ንጥፈታት ሃገሮም ድምጾም ብዓውታ ዘስምዑላ መዓልቲ’ያ ክብል ገሊጹዋ።
ብመሰረት ኣብ 2018 ዝወጸ ኣህጉራዊ ምደባ፣ ብደረጃ ዓለም ኤርትራ ሓንቲ ካብተን ውሕስነት ሰራሕተኛታት ዘይተረጋገጸለን ሃገራት ተባሂላ፣ ምስ ብሩንዲ፣ ማእከላይ ኣፍሪቃ፣ ሶርያን የመንን ዝኣመሰላ ሃገራት ትስራዕ።
ባሕቲ ግንቦት ኣብ ኤርትራ ንመበል 31፣ ኣብ ዓለም ከኣ ንመበል 132 ግዜ እያ ተኸቢራ።
==================


text:
ኣስታት ሰብዓ ሚእታዊ ትሮፒካዊ ሳይክሎን ኣትላንቲክ፣ካብ‘ቲ ኣብ በረኽቲ ከባቢታት ኢትዮዽያ ዝላዓል ቅልውላው‘ዩ ዝፍጠር።ስለዚ ኩነታት ኣየር ኢትዮዽያ ምፍላጥ ማለት ነቲ ኣብ ዩ-ስ ዝፍጠር ብርሰት ዘስዕብ ኩነታት ኣየር ምፍላጥ‘ውን ማለት‘ዩ።ብተወሳኺ እቲ ኣብ ውሽጢ ዞባ ትሮፒካዊ መጋጠሚ (Inter-tropical Convergence Zone) ዝእከብ ደበና ምብራቅ ኣፍሪቃ፣ኣብ መርየት ንዝራኣይ ሃሩር ኣየር ቀንዲ መንቀሊ‘ዩ።ብሓፈሽኡ ኣብ ኢትዮዽያ ዝፍጠር ኩነተ-ኣየር ምፅናዕ፣ኣብ ዩ-ስን ካልኦት ሃገራትን ንዝኽሰት ዝተፈላለየ ዝመልክዑ ለውጢታት ኣየርን ካልኦት ሳይንሳዊ ሕቶታትን ንምምላስ ኣንፈት ሓባሪ‘ዩ።
ኣብ ምዕዋት‘ዚ ሳይንሳዊ ምርምር‘ዚ፣NASA - ትካል ምርምር ህዋ ዩ-ስ ምስ ዶ/ር መኮንን ገብረሚካኤል ዝርከበሉ ሓደ ጉጅለ ኣብ መፅናዕቲ ይነጣጠፍ‘ሎ።
ኣብ ኢትዮጵያ ዝፍጠር ኩነታት ኣየር ኣብ ዩ-ስ ንጥፍኣት ዘስዕብ ህቦብላ ይፀልዎ
- በትረ ስልጣን
ዓይኒ ትካል ምርምር ዩ-ስ - ናሳ - ዝሳሓበሉ ኩነታት ተፈጢሩ'ሎ
ኣስታት ሰብዓ ሚእታዊ ትሮፒካዊ ሳይክሎን ኣትላንቲክ፣ካብ‘ቲ ኣብ በረኽቲ ከባቢታት ኢትዮዽያ ዝላዓል ቅልውላው‘ዩ ዝፍጠር።ስለዚ ኩነታት ኣየር ኢትዮዽያ ምፍላጥ ማለት ነቲ ኣብ ዩ-ስ ዝፍጠር ብርሰት ዘስዕብ ኩነታት ኣየር ምፍላጥ‘ውን ማለት‘ዩ።ብተወሳኺ እቲ ኣብ ውሽጢ ዞባ ትሮፒካዊ መጋጠሚ (Inter-tropical Convergence Zone) ዝእከብ ደበና ምብራቅ ኣፍሪቃ፣ኣብ መርየት ንዝራኣይ ሃሩር ኣየር ቀንዲ መንቀሊ‘ዩ።ብሓፈሽኡ ኣብ ኢትዮዽያ ዝፍጠር ኩነተ-ኣየር ምፅናዕ፣ኣብ ዩ-ስን ካልኦት ሃገራትን ንዝኽሰት ዝተፈላለየ ዝመልክዑ ለውጢታት ኣየርን ካልኦት ሳይንሳዊ ሕቶታትን ንምምላስ ኣንፈት ሓባሪ‘ዩ።


text:
1 ነቶም ሌዋውያን ካህናት፡ ንብዘሎ ነገድ ሌዊ፡ ምስ እስራኤል ግደን ርስትን ኣይሀልዎም፡ እቲ ናይ እግዚኣብሄር መስዋእቲ ሓውን ርስቱን ይብልዑ።
2 ኣብ ማእከል ኣሕዋቶም ከኣ ርስቲ ኣይሀልዎም፡ ከምቲ ዝበሎም፡ ርስቶምሲ እግዚኣብሄር እዩ።
3 ካብቶም መስዋእቲ ሕሩድ ዚስውኡ ህዝቢ ኸኣ ንኻህናት ዚግባእ እዚ እዩ፡ ብዕራይ ኰነ፡ በጊዕ ኰነ፡ ኢድን ምንጋጋታትን ከስዔን ንኻህን ይሀቡ።
4-5 ንሱን ደቁን ወርትግ ብስም እግዚኣብሄር ንምግልጋል ኪቐውም፡ እግዚኣብሄር ኣምላኽካ ኻብ ኵሎም ነገዳትካ ንእኡ ሐርይዎ እዩ እሞ፡ ቀዳማይ ስርናይካን ወይንኻን ዘይትኻን ቀዳማይ ጸጕሪ በጊዕካንውን ንእኡ ሀቦ።
6 ሓደ ሌዋዊ ኣብ ዝዀነ ኣብ እስራኤል ዚነብር፡ ካብ ሓንቲ ኻብ ደጌታትካ እንተ ወጸ እሞ ብምሉእ ድሌት ልቡ ናብታ እግዚኣብሄር ዝሐረያ ቦታ እንተ መጸ፡
7 ሽዑ ኸምቶም ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ኣብኡ ዚቘሙ ሌዋውያን ኣሕዋቱ ብስም እግዚኣብሄር ኣምላኹ የገልግል።
8 ብጀካ እቲ ኻብ ናይ ኣቦታቱ እተሸጠ ዝመጾ፡ ግዲኦም ማዕረ ይብልዑ።
9 ናብታ እግዚኣብሄር ኣምላኽካ ዚህበካ ምድሪ ምስ ኣቶኻ፡ ከም ጽያፍ እቶም ህዝብታት እቲኦም ክትገብር ኣይትመሀር።
10 ወዱ ወይ ጓሉ ብሓዊ ዜሕልፍ ወይ መውደቒ ዛዕጐል ወይ ብደበናን ብተመንን ዚፈልጥ ወይ ኣስማተኛ፡
11 ወይ ተራጋሚ፡ መናፍስቲ ዚጥይቕ፡ ወይ ጠንቋሊ ወይ ንምዉታት ዚጥይቕ፡ ኣባኻ ኣይረኸብ።
12 እዚ ነገርዚ እዚ ዚገብር ኵሉ ኣብ እግዚኣብሄር ፍንፉን እዩ እሞ፡ ብሰሪ እዚ ጽያፍ እዚ ድማ እዩ እግዚኣብሄር ኣምላኽካ ኻብ ቅድሜኻ ዚሰጎም።
13 ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ኣምላኽካ ምሉእ ኩን።
14 እቶም ንስኻ እትወርሶም ህዝብታት፡ ነቶም ብደበና ዚፈልጡን ንመውደቕቲ ዛዕጐልን ይሰምዑ፡ ንኣኻ ግን እግዚኣብሄር ኣምላኽካ ኸምዚ ዝበለ ኣይፈቐደልካን።
15 እግዚኣብሄር ኣምላኽካ ኻብ ማእከልካ፡ ካብ ኣሕዋትካ፡ ከማይ ዝበለ ነብዪ ኼተንስኣልካ እዩ፡ ንእኡ ስምዕዎ።
16 ከምቲ ኣብ ሆሬብ ብመዓልቲ ኣኼባ ኸምዚ ኢልካ ኻብ እግዚኣብሄር ኣምላኽካ ዝለመንካዮ፡ ምእንቲ ኸይመውት መሊሰ ድምጺ እግዚኣብሄር ኣምላኸይ ኣይሰምዕን፡ እዚ ዓብዪ ሓዊ እዚ ድማ ደጊም ኣይርእን።
17 እግዚኣብሄር ከኣ፡ እቲ እተዛረብዎ ጽቡቕ እዩ፡ በለኒ፡
18 ከማኻ ዝበለ ነብዪ ኻብ ማእከል ኣሕዋቶም ከተንስኣሎም እየ፡ ቃለይ ከኣ ኣብ ኣፉ ኸንብር እየ፡ ንሱ ድማ ዝአዘዝክዎ ዅሉ ኺነግሮም እዩ።
19 ይኸውን ከኣ፡ ነቲ ብስመይ ዚዛረቦ ዘረባይ ዘይሰምዕ ሰብ፡ ኣነ ኻብኡ ኽደልዮ እየ።
20 እቲ ብድፍረቱ ብስመይ ዘይኣዘዝክዎ ቓል ዚዛረብ ነብዪ፡ ወይ ብስም ካልኦት ኣማልኽቲ ዚዛረብ፡ እቲ ነብዪ እቲ ይሙት፡
21 ብልብኻ ድማ፡ እቲ እግዚኣብሄር ዘይተዛረቦ ነገር ከመይ ጌርና ንፈልጦ፡ እንተ በልካ፡
22 እቲ ነብዪ ብስም እግዚኣብሄር ምስ ተዛረቦ፡ እቲ ነገር እንተ ዘይኰነ፡ እንተ ዘይመጸ፡ እዚ እግዚኣብሄር ዘይተዛረቦ ነገር ምዃኑ ምልክት ይኹንካ። እዚ እቲ ነብዪ ብድፍረት እተዛረቦ እዩ፡ ኣይትፍርሃዮ።
Result not found!
No valid results were found for your search. Try refining your search using the above form.
Search again using the above filed or click blow button to see Bible book name list...


text:
ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ከም ህዝቢ ትግራይ ብወረርቲ ተጠቃዓይ እምበር ምስ ጨፍጨፍቲ ዝስረዐሉ መርትዖ ፈፂሙ የለን : ክህልው እውን ኣይክእልን::
ቅድሚ ኹሉን ልዕሊ ኹሉን ምምሕዳር ጆ ባይደን ውሳነ “ሰኔት 97” ኣስዒቡ : ኣብ ልዕሊ ውልቀ መላኺ ኢሳያስ ኣፈወርቅን ጉጅለ ፋሽሽቲ ኣብይ ኣሕመድን ጭቡጣት ኢኮነሚያውን ዲፕሎማሲያዊን ማዕቀባትን ስጉምትታትን ምውሳድ ምጅማሩ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ዘለዎ ናእዳ ይገልፅ:: ምምሕዳር ፕሬዝዳንት ጆ ባይደን ብዕለት 15 ጉንበት 2013 ዓ.ም ብሚኒስትር ወፃኢ ጉዳይ ኣሜሪካ ኣንቶኒ ብሊንከን ኣቢሉ : ኣብ ልዕሊ ፀላእቲ ህዝቢ ትግራይ ዝኾኑ ወረርቲ ዝወሰዶም : ክወስዶ ዝሓስቦ ዘሎ ስጉምትን ኣመልክኪቱ ዕላዊ ዝገበሮ መግለፂ ግቡእን ክውሰድ ዘለዎን እዩ:: ይኹን ድኣ እምበር ኣብዚ ብሚኒስትር ወፃኢ ጉዳይ ኣሜሪካ ኣንቶኒ ብሊንከን ብዛዕባ ምኽልካል ቪዛ ዝተውሃበ መግለፂ : እቲ ምኽልካል ቪዛ ንኣባላት ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ እውን ይምልከት እዩ ዝብል ውሳነ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ኣብ ልዕሊ ዝኾነ ህዝቢ ይኹን ሕጋዊ ኣካል ዝፈፀሞ ገበን የለን ጥራሕ ዘይኮነስ : ንባዕሉ ከም ኣካል ህዝቢ ትግራይ ተጠቃዓይን ግዳይ ወራርን ምኻኑ ምምሕዳር ጆ ባይደን : ዓለም ለኸ ማ/ሰብ : ፈተውትን ደገፍትን ቃልሲ ህዝቢ ትግራይን ብድምር ኩሎም መዳርግቲ ኣካላት ክፈልጥዎ ይግባእ::
ስለዝኾነ መራሕቲ ወረርቲ ሓይልታት ማለት ውልቀ መላኺ ኢሳያስ ኣፈወርቂ “ጌም ኦቨር : ኣሽኮዕላል ህወሓት ተወዲኡ እዩ : ምምሕዳር ጆ ባይደን ንህወሓት ንምድሓን ይሰርሕ ኣሎ” ኣብ ዝበለሉ መራሕቲ ጉጅለ ፋሽሽቲ ኣብይ ኣሕመድ ድማ “ህወሓት ኣብ ንፋስ ከምዝተበተነ ሕሩጭ እዩ : መሊስና ህወሓት ክንገብሮ ኣይንኽእልን” ኢሎም ብምግባሮም ህወሓት ከም ህዝቢ ትግራይ ዝጥቃዕ ዘሎ ውድብ ምኻኑ ባዕላቶም ምስክርነት ዝሃብሉ እዩ:: እዞም ወረርቲ ሓይልታት ገዳይም ተጋደልትን መራሕቲ ህወሓትን ዝነበሩ ከምኒ ጅግና ተጋዳላይ ስዩም መስፍንን ካልኦትን ኣብ ዝተሰውእሉ : ከምኡ እውን ከምእኒ ጅግና ስብሓት ነጋ ብኣጋጣሚ ኣብ ቁፅፅር ኣብ ዝኣተውሉ እዋን ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ተደምሲሳ እያ ኢሎም ዕላዊ ገይሮም እዮም:: እዚ ኹሉ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ንባዕሉ ተጠቃዓይ ምኻኑ ጭቡጥ መርኣያ እዩ:: ብምኻኑ ምምሕዳር ጆ ባይደን ኣባላት ህወሓት ምኽልካል ቪዛ ይምልከቶ እዩ ምባሉ ፍትሓውን ርትዓውን ከምዘይኮነ : ባዕሉ ምምሕዳር ጆ ባይደን ኩሎም መዳርግቲ ኣካላትን ብዕሊ ክርድኡ ይግባእ:: ኣብዚ ምምሕዳር ፕሬዝዳንት ጆ ባይደን ይኹን ኩሎም መዳርግቲ ኣካላት ክርድእዎ ዝግባእ መሰረታዊ ጉዳይ ኣሎ::
ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ሎሚ ከይኮነስ : ካብ ፅባሕ ምድምሳስ ቀዳማይ ደርጊ ማለት እውን ኣብቶም ዝሓለፉ 30 ዓመታት ሰራዊት ዝብሃል የብሉን:: ብመሰረት ሕገ መንግስቲ ትግራይ ዝኾነ ፓለቲካዊ ውድብ ሰራዊት ክህልዎ ኣይፈቅድን:: ብምኻኑ እውን ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ሰራዊት የብሉን:: ኣብዚ እዋን እዚ ብልሒ ጫፍ ህዝባዊ ኩናት ህዝቢ ትግራይ ኮይኑ ወረርቲ ሓይልታት ዝሕምሽሽ ዘሎ ሰራዊት 2.7 ሚልየን ህዝቢ ትግራይ ዝመረፆ ናይ መንግስቲ ትግራይ ሰራዊት እዩ:: ስለዝኾነ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ከም ኣካል ህዝቢ ትግራይ ብወረርቲ ተጠቃዓይ እምበር : ምስ ጨፍጨፍትን ማእለያ ዘይብሎም ኣረመኔያዊ ገበናት ምስ ዝፍፅሙን : ይፍፅሙ ምስ ዘለውን ውልቀ መለኽቲ ፋሽሽታውያን ዝስርዐሉ መርትዖ ፈፂሙ የለን : ክህልው እውን ኣይክእልን:: ስለዝኾነ ምምሕዳር ጆ ባይደን ብውልቀ ኣባላት ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ቪዛ ብዛዕባ ምኽልካል ዝወሰኖ ውሳነ ደጊሙ ክፍትሾን : ከስተኻኽሎን ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ይፅውዕ::
ኣብ መወዳእታ ህዝቢ ትግራይ ከም ህዝቢ ከብ ገፀ ምድሪ ንምጥፋእ ዝተኻየደን ይካየድ ዘሎን ዘርኢ ናይ ምፅናት ጅምላዊ ጨፍጫፍ ብዓለም ለኸ ዘይሻራዊ ኣካል ክፃረይ ከምዘለዎ ተደጋጊሙ ተገሊፁ እዩ:: ሐዚ እውን ብህፁፅ ክፃረ ደጊምና ንፅውዕ:: ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ኣብ ምፅራይ ኩሎም ገበናት ናይ ባዕሉ እጃም ንምውፋይ ድልዊ ምኻኑ እውን ከፍልጥ ይደሊ::
ትግራይ ትስዕር!
ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ


text:
ርሑስ በዓል ልደትን ሓዲሽ ዓመትን ይግበረልና
ዝኸበርኩም ስድራቤት ኤሪሳት: ክቡራት ተኸታተልቲ ኤሪሳትን ደለይቲ ሰላምን ፍትሕን ፡ ርሑስ በዓል ልደትን ሓዲሽ ዓመትን ክኾነልኩም ሰናይ ትምኒትና ክንገልጽ ከለና ፥ ነቲ ኣብ ቀረባ እዋን ዘጋጠመ ናይ ተጻብኦ መድረኽ ሰጊርና ኣብ ሓድሽ ዓመት በርቲዕናን ሓይልናን ንመጸሉ ዓመት ምዃኑ ብርእሰ ተኣማንነት ክነረጋግጸልኩም ንፈቱ። ኤሪሳት ብስርዓት ህግደፍ ናይ ዓፈና ስጉምቲ ከምዝተወስደላ ኣቐዲምና ኣብዘውጻናዮ ጋዜጣዊ መግለጺ ሓቢርና ኔርና ፡ እንተኾነ ድምጺ ህዝቢ ተረጊጹ ከምዘይነብር ነዚ ናይ ጭንቀት ፈተነ ዝወሰደ ንህዝቢ ኤርትራ ዘይውክል ስርዓት ህግደፍ ካብ ማንም ሰብ ንላዕሊ ኣጸቢቑ ዝፈልጦ ሓቂ እዩ ። ክንድዝኾነ ልሳንን ዓይንን ህዝባ ዝኾነት ኤሪሳት ዝለዓለ ብቕዓት ዝውንኑ ለይትን ቀትርን ዝሰርሑ ዉፉያት ሃገራውያን ፥ ብዓቢኡ ድማ ብደገፍ ሓፋሽ ህዝቢ ዝበለጸ መደብ ሒዛ ክትቀርብ ናይ መወዳእታ ምጽፋፍ ትገብር ኣላ። ስድራቤት ኤርትራ ዝኣኻኽብ ፥ ፍትሒ ነጊሱ ተማሃራይ ናብ ምህሮኡ ሓረስታይ ንዋቱ ሓንጊሩ ናብ ማሕረሱ ዝምለሰሉን፥ ንመዋእል ኣብ ጉድጓዲ ዘለዉ ንጹሃት ደቂ ዛ ብርኽቲን ለዋህን መሬት ሓራ ዝወጹሉ ፥ ኣብ ዝኸድናዮ ከም ኤርትራዊ ንሓፍረሉ ዘይኮነ እንኾርዓሉን ፥ ንቡር ሲኢኑ ዝነበረ ህዝቢና ንቡር ዘስተማቕረሉ፥ ተዃሪዮም ንዝነበሩ የሕዋትን ኣሓትን ይቕረ ተባሂሎም ንኻልኦት ዘቕንእ ፍቕሪ ዘሰፍኑሉ፡ መሰል ሃይማኖታትና ዝኽበረሉ ፡ ፈቐዶ ሰሃራን ባሕርን ዝጠፍኡ የሕዋትን ኣሓትን ንድበሰሉ፥ ሓሳብካ ብናጻ ናይ ምግላጽ መሰል ዝእወጀሉን ዓመት ይግበረልኩም ይግበረልና ትብል።


text:
story
ኣብ ኢድ ፀላኢ ሰራዊት ኤርትራ ወዲቕና ዝተብሃልናዮ፥ ዝርአናዮን ዝሰማዕናዮን
ምስ ካልኣዩ ኣብ ኢድ ፀላኢ ሰራዊት ኤርትራ ዝወደቐ ትግራዋይ፡ ስለ ዝገበሩዎ፥ ዝበሉዎ፥ ዝስምዖ፥ ዝርአዮን ዝተዓዘቦን የዘንትው።
ታሕሳስ 30/04/2013 እዩ። ከባቢና (ጣብያ ዝባን ገደና) መዋፈሪ ሓይልታት ትግራይ እዩ ነይሩ። ካብ ዕለት 27 ክሳብ 28 ታሕሳስ ሓያል ውግእ ኣብ ሩባ ማይ ፃዕዳ ተኻዪዱ እዩ።። ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ ዓይኒ ዕሙተይ ክድብድብ ምስ ጀመረ ግን ሰራዊት ትግራይ ታሕሳስ 29 ንጕሆ ነታ ቊሸት ለቒቑዋ ከይዱ እዩ። ህዝቢ ከኢይጒዳእ ብምሕሳብ እዩ ሰራዊት ትግራይ ሲሒቡ ወፂኡ። ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ ግን ዕላምኡ ህዝቢ ምጥፋእ ስለ ዝዀነ ዝዋግኦ ሓይሊ ይሃልው ኣይይሃልው ዓድታት/ቊሸታት ምድምሳስ፥ ንፁሃን ሰባት ብግፍዒ ምጭፍጫፍ ኣይየቋርፅን እዩ።
ስለ ዝዀነ ድማ ድሕሪ ውግእ ንኽልተ ምዓልትታት ብ ዘኢምቍራፅ ብሞርታርን ካብኡ ዝዓብይ መድፍዕን (130ሚሜ) ቍሸትና ኣቃፂሉዋ።
ብዘይካ ዝተወሰኑ ዓበይቲ ዓዲ ካልእ ህዝቢ ካብ ታሕሳስ 27/2013 ጀሚሩ ንበረኻ ወፂኡ እዩ። ታሕሳስ 29 ልደት መዓልቲ ሰራዊት ትግራይ ለቒቑ ምስ ክየደ እቲ ደብዳብ ደው ክብል እዩ ዝብል ተስፋ ነይሩኒ። ግን ገዲዱ ናብቲ ተሓቢእናሉ ዝነበርና ሩባ ከም ዝናብ ኣብ ልዕሊአና ክዘንብ ጀመረ። ኣፅሊልናሉ ዝነበርና ኣእዋም ጫፍጫፉ ብመድፍዕ ተወቒዑ እዩ።
ካብ ሰዓት 9:00 – 12:00 ድሕሪ ቀትሪ 21 መድፍዕ ኣብ ጥቓና ዓሊቡ። ሰብ ፋሕፋሕ ኢሉ ዝሕዞን ዝጭብጦን ሲኢኑ። ኣነን ምሳይ ዝነበሩን ዓብዪ ሩባ ኣብ ጥቓና ስለ ዝነበረ ናብኡ ኣቲና ክንሕባእ ሞኲርና። ጋምስታን ጒሁምን ዝበዘሖ ሩባ ስለ ዝነበረ መብዛሕትና ናብኡ ኣቲና ተሓቢእና።
ዕድል ድዲ ኰይኑስ ሰብ ኣይተጐደኣናንን። ካብ ዝዋዓልናሉ ቦታ ርሒቅና ምሕዳር መሪፅና ክየድና። ኣብ ሞንጎ ክልተ ጎቦታት ዝርከብ ሩባ ሓዲርና። ሰብ ግን ፋሕፋሕ ኢሉ እዩ። እቲ መድፍዕ ኣብ ርእሴና ክዓልብ ምስጀመረ ስድራ ብትንትን ኢሉ እዩ ሓዲሩ።
ታሕሳስ 30 ንጒሆ ናብ ጎቦ ወፂአ ናብ ዓዲ ከማዑዱ ጀሚረ። ዓድና ትነድድ ነይራ። ምንዳድ እኮ ዓይነት ኣለዎ እዩ ናይ ሽዑ ምንዳድ ግን ፍሉይ እዩ። ብዘይ ትክን ባርዕን ካልእ ኣይትርእን። በቃ ዓዲ ተቓፂላ እያ ግን ኣብ ገዛ ዝገደፍናዮ ኣቦይ እዩ ከታሓሳስበኒ ጀሚሩ። ኣብዚ ሞንጎ ባርዕን ደብዳብን ኣቦይ ከመይ ይህልው ኢለ ክጭነቕ ጀመረ። ንጒሆ ናይ ብሬንን ድሽቃን ተዂሲ እየ እሰምዕ ነይረ። እቲ ባርዕን ትክን ናይ ትማሊ እዩ። ስለዚ ኣነ ንገዛ ከይደ ናይ ኣቦይ ሃለዋት ክእፈልጥ ኣለኒ ኢለ ወሲነ። ሽዑ ንጒሆ ሰዓት 1:30 እዩ ነይሩ። ናብ ኣደይ ከይደ ድማ ንገዛ ከይደ ሃለዋት ኣቦይ ክፈልጥ እየ በልኩዋ፤ ንሳ ግን ኣዝያ ተቘጠዐት ክቐትሉኻ እዮም ኣይትኽይድ ድማ በለትኒ። ኣነ ግን ሻቕሎት ከቕስነኒ ስለ ዘኢክኣለ ክኽየድ ኣለኒ ኢለ ተበጊሰ። ሓደ ዓርከይ፡ ብሓደ ንኽይድ ኢሉ ድማ ብሓደ ተበግስና።
ካብ ዝነበርናሉ ናብ ገዛውትና ናይ 1:30 ጒዕዞ እግሪ ይወስድ እዩ። ክንብገስ ከለና 2:00 ናይ ንጒሆ እዩ ነይሩ። ናይ 1:00 ጒዕዞ ምስ ከድና ግን ናብ ማእኸል ዓዲ ሞርታር ክዓልብ ጀሚሩ። ኣብ ሽንጥሮ ኣብ እግሪ ዓየ (ኦም) ኮፍ ኢልና ከነሕልፎ ፈቲንና ግን ዝሓልፍ ኣይነበረን እኳደኣስ እናሰፍሐን እናቐረበን ቀፀለ። ብልዕሌና ሰጊሩ ፀሊም ጠረር ኣብ ዝብሃል ጎቦ ክዓልብ ምስ ጀመረ ካብቲ ዝነበርናሉ ሽንጥሮ ወፂእና ጐልጐል ኣስመራ ዝብሃል ጐልጐል ሒዝና ቅልጥፍ ቅልጥፍ ኢልና እናሰጐምና ናብ ዓዲ ክንቀርብ ጀሚርና ግን ኣይቀፀልናን ኣብ ቅድሚትና ክዓልብ ስለ ዝጀመረ ናብ ጎቦ ፅግዕ ኢልና ኣብ እግሪ ጋባ ኮፍ በልና።
እቲ ናይ ሞርታር ደብዳብ ናብ ኵሉ ከባቢ እዩ ዝውንጨፍ ዝነበረ። ኣብ ድሕሪትና፣ ኣብ ቅድሚትና፣ ብፀጋማይናን ብየማናይናን እዩ ይዓልብ ነይሩ። ስለዚ ኣዚና ተጨኒቕና ነይርና። ካባና ንኣንፈት ፀጋም ቤተክርስቲያን እንዳ ሚካኤል ኣሎ። ግልፅ እንተበልና ድማ እቲ ሞርታር ኣብኡ ክዓልብ ርአናዮ። ተስፋ ቈሪፅና። ቤተክርስቲያን እኳ ዘኢምሓሩስ ካልእ ከመይ ገይሮም ክገድፉ በቃ ወለድና ኣብ ውሽጢ ገዝኦም እዮም ኣቃፂሎሞም ዝዀኑ ኢልና ናብ ምድምዳም በፂሕና።
እንዳ ሚካኤል ክቃፀል ምስ ረአናዮ ንኽይድ ዋላ ይቕተሉና ኢልና ካብታ ፅላል ጋባ ተላዒልና ጐዳና ሒዝና ንገዛና ኣምራሕና። እቲ ደብዳብ ይቕፅል ነበረ።
እቲ ምሳይ ዝነበረ ካልኣየይ ካባይ ብዕድመ ኣዝዩ ዝናኣሰ ስለ ዝነበረ ኣነ እየ መራሒ ጒዕዞን ምኽሪ ውሃብን። ጒዕዞ ክንጅምር ከለና ክንገብሮም ዘለናን ዘየብልናን ነገራት ብዝርዝር ኣቐሚጥና ኢና። እንተሪኢናዮም ወይድማ እንተሪኦምና ቀልጢፍና ኢድና ንላዕሊ ሓፍ ኣቢልና ሰላማት ንበሎም። ምህዳም ወይ ድማ ምሕባእ ኣይይክኣልን። ንዝሓቱና ሕቶ ኣነ ቅልጥፍ ቅልጥፍ እናበልኩ ክምልሰሎም እየ። ንስኻ ንዓኻ ዝምልከት ሕቶ እንተ ዘኢሓቲቶምኻ ከኢትምልስ። ዝብሉ ዝርዝር ተሰማዕሚዕና እይና ተበጊስና።
ኣብ ቅድሚትና ግን ምቕልቃል (ክሳድ) ኣላ ስለዚ ኣብኣ ጎፍንጎፍ ከኢይረኽቡና እሞ ሃንደበት ከኢይትኵሱልና ንፀጋም ገፅ ኣልጊስና እቲ ኸባቢ ክነፅንዖ ተብሃሂልና ንፀጋም ገፅ ኣቢልና። ሓንቲ ገዛ ነይራ ኣብ ወሰን መንገዲ እቲ ሽማግለ ብዓል ገዛ ሰብኣይ እውን ኣብ ገዝኡ ነይሩ። ናብኡ ገፅ እናኽየድና ከለና ናይቲ ገዛ ከልቢ ንዓና ርእያ ክትነብሕ ጀመረት። እቲ ዋናኣ ሰብኣይ ድማ “በልዋ በልዋ ከኢትነኽሰኩም” ኢሉና። ግን ናይታ ከልቢ ድሚፂ ተኸቲሉ “ኣብ ዘለኹሞ ደው በሉ” ዝብል ድምፂ ካብ የማናይ ኣንፈትና ተሰምዐና።
እቲ “ደው በሉ” ዝብል ድምፂ ናይ መን ነይሩ?
ንሕና ንፀጋም ገፅ ዘግለስና እቲ ኸባቢ ንምፅናዕ እዩ ነይሩ። ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ ኣበይ ኣለዉ፣ ገዛውትና ኸ ተቓፂሉ ዶ ወይስ ኣሎ፣ በበይ ገይርና እንተኽየድና ይሕየሽ ዝብል ነገር ንምፅራይ እይና። ግን ካባና 200 ሜትሮ ርሕቐት ድፋዕ ሒዞም ዝነበሩ ኣባላት ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ ናይታ ከልቢ ድምፂ ምስ ሰምዑ ቀዲሞም ከሺፈሙናስ “ኣብ ዘለኹሞ ደው በሉ” ዝብል ወታሃደራዊ ትእዛዝ ውሃቡና። ንሕና ድማ ቅልጥፍ ኢልና ኢድና ንላዕሊ ብምግባር ሰላማት ደቂ ዓዲ እይና በልናዮም።
ንሳቶም፦ ናባና ትኽ ኢልኩም ንዑ።
ንሕና፦ ሕራይ ንመፅእ ኣለና።
መንገዲ ሰጊርና ናብኣቶም ተሓወስና። ሸሞንተ እዮም ነይሮም። ሓደ መራሒ መስርዕ ሬድዮ ርክብ ዝሓዘ ነይሩ። ሰለስተ ብረቶም ኣቃባቢሎም ተቐበሉና። ትግርኛ ፅቡቕ ገይሮም ዘኢይኽእሉ ቤንዓሚር እዮም ዝመስሉ። ኣብ ገፆም ጥባሕ ነይሩዎም።
ንሳቶም፦ ጫማኹም ኣውፂእኹም ኮፍ በሉ።
ንሕና፦ ሕራይ።
ንሳቶም፦ ሕጂ እታ ሓቂ ጥራሕ ትዛረቡ ነብስኹም ተውፅእዋ እንተሓሲኹም ግን ክንቀትለኩም ኢና። ኣበይ ነይርኩም?
ኣነ፦ ደቂ ዓዲ ኢና። እዚ ውግእ ፈሪሕና ናብቲ ማዕዶ ጎቦታት ወፂእና ቀንይና ሕጂ ሃለዋት ኣብ ገዛ ዝገደፍናዮም ወለድና ክንፈልጥ ንመፅእ ኣለና።
ንሳቶም፦ ኣበይ ኣሎ እቲ ህዝቢ?
ኣነ፦ ፋሕፋሕ ኢሉ ፍቖዶ ጎቦን ሩባን። መብዛሕትኡ በቲ ንሕና ዝነበርናሉ እዩ ዘሎ።
ንሳቶም፦ ምልሻ ክትቅልቡን ክትሓብኡን ዲኹም ከይድኩም?
ኣነ፦ ኣይኰንናን። እቲ ናይ መድፍዕ ደብዳብ ሰለ ዝፈራሕና እይና። ምልሻ ምሳና የለውን፤ ኣይነበሩን።
ንሳቶም፦ ኣፈ ሙዝ ብረቶም ናብ ኣፍ ልብና እናቕረቡ “ሓቂ ተዛረብ ንሕና ኵሉ ንፈልጦ እይና ነብስኻ ከኢተጥፍኣ”
ኣነ፦ ወላሂ ሓቂ እየ ዝነግረኩም ዘለኹ ክተራጋግፅዎ ድማ ትኽእሉ እኹም።
ንሳቶም፦ እቲ ሰብኣይ ንመን እዩ በሉዎም ዝብለኩም ዝነበረ? ንዓና ድዩ? ምልሻ ድዩ?
ኣነ፦ እታ ኸልቢ ከኢትነኽሰኩም በልዋ እዩ ዝበለና። ንዓኻትኩም ኣይኰነን። ዝርአየኩም ኣይይመስለንን ከማን። ምልሻ ኣይኰነን ዓዲ ዊዒል ሽማግለ ሰብኣይ እዩ። ሽሙ እውን ነጊረዮም።
ንሳቶም፦ እቶም ምልሻታት ኣብ ዙይ ኣይነበሩን? ሕጂ ኸ ኣብዚ ከባቢ የለዉን?
ኣነ፦ ክሳብ ትማሊ (ታሕሳስ 29) ነይሮም እዮም። ትማሊ ታሕሳስ 29 ግን እዛ ዓዲ ለቒቖማ ከይዶም እዮም።
ንሳቶም፦ ትማሊ ስዓት ክንደይ ከይዶም? በዝሖም ክንደይ ይዀኑ? ፍሉይ ሓይሊ ኣለውዎም ዶ? ኩናማ ኸ ኣለዉዎም ዶ? ናበይ ኣንፈት ከይዶም? መራሕቶም እንመን ይብሃሉ?
ኣነ፦ ትማሊ ብናያትኩም ኣቈፃፅራ ስዓት 10:00 ቅድሚ ቀትሪ ብናይና ድማ ሰዓት 4:00 ቅድሚ ቀትሪ ኣቢሉ ከይዶም። በዝሖም 300 ይዀኑ እዮም። ዝተወሰኑ ፍሉይ ሓይሊ ነይሮሞም። ኩናማ ድኣ እወ ምዓት። ንደቡብ ኣንፈት ማለት ንደደቢት ገፅ ከይዶም። ዋና ኣዛዚ ናይ ሓይልታት ትግራይ ኣንዳዕዲዖም ስለ ዝፈልጥዎ ድማ ከኢሓሰኹ ነጊረዮም እየ። ሓቂ ዝተዛረብኩሉ ምኽንያት ንሰራዊትና ብዘኢይጐድእ መንገዲ ኣፅኒዐ እየ። ሰራዊትና ድማ ኣብ ፅኑዕ ቦታ ኣትዩ ነይሩ እዩ ኣብቲ እዋን ንሱ። መብዛሕትኡ ኣነ ዝነግሮም ዝነብርኩ መልሲ ድማ ፅቡቕ ገይሮም ስለ ዝፈልጥዎ ክሕስው እውን ኣይክእልን። እቲ ዘሕዝን ምሳና እናተዛረቡ ከለዉ እቲ ናይ ሞርታር ደብዳብ ይቕፅል ነይሩ። ቤተክርስቲያን እንዳ ሚካኤል እውን ትቃፀል ነይራ።
እቲ መራሒ መስርዕ ወይ ጋንታ ቅርብ ኢሉ ክሓተና ጀሚሩ። ንሱ እውን ተማሳሳሊ ሕቶታት እዩ ሓቲቱና።
ንሱ፦ እዚ ኵሉ ዝበልካና ሓቂ እንተ ዘኢኰይኑ ክንቀትለካ እይና። ህዝቢ ንምታይ ኣብ በረኻ ንኣርባዕተ መዓልትታት ሰፊሩ?
ኣነ፦ ሓላፊ ኣነ ንምታይ ኢለ ዘኢኰነ ክዛረበካ እኽእል? ኵሉ ዝበልኩኹም ሓቂ እዩ። ሰራዊት ትግራይ ኣብ ዘየብሉ ኢኹም ትድብድቡ ዘለኹም ጠጠው እንተቢልኩሞ እቲ ህዝቢ ካብ በረኻ ናብ ገዝኡ ምኣተወ ነይሩ።
ንሳቶም ንሓላፊኦም፣ ብቛንቈኦም ዝዀነ ነገር ኢሎሞ። ብትግርኛ ድማ “ወላሂ ሓቂ እየን ዝዛረባ ዘለዋ እዘን ሰባት። ነብስኽን ኣውፃእኽንኣ።”
ንሱ፦ ኰይስ ኰይስ ኢሉ ምስ ላዕለዋይ መራሒኡ ምርኻብ ጀሚሩ። ደቂ ዓዲ ዝዀኑ ሰባት ረኺብና ሒዝና ኣለና ኢሉዎ።
ላዕለዋይ መራሒ፦ ናብዙይ ሒዝካዮም ንዓ።
መራሒ ጋንታ፦ ተልዓሉ።
ኣነ፦ ሕራይ ግን ጫማና ክንመልሶ ወይስ ኣብ ኢድና ክንሕዞ? ብሬድዮ ርክብ ክዛረቡ ከለዉ ናይታ ሬድዮ ድምፂ ዓው ዝበለ ስለ ዝነበረ እንታይ ከም ዝብሉ እሰምዖም ነይረ እየ።
መራሒ ጋንታ፦ ላላ ምለስዎ ዋላ ሓንቲ ፀገም የለን ኣይትፍርሑ ሕራይ። እዚ ገዛ እዙይ ናይ ምልሻ ድዩ? እንዳ መን ይብሃል?
ኣነ፦ ኣይ ኣይኰነን። ሽሙ ድማ ነጊረዮ።
መራሒ ጋንታ፦ ንምታይ ኢኹም ኣብ ገዛ ጥይት ተቕምጡ? ዓያሹ ዲኹም? መቕተሊኹም?
ኣነ፦ ኣይ ሓላፊ ብስሕተት ክዀን ይኽእል እምበር ኣብ እንዳ ሲቪል ጥይት ኣይይቕመጥን እዩ። ምናልባሽ ቈልዑት ደርቢዮምዎ ክዀኑ ይኽእሉ እዮም በልኩዎ።
እቶም ሰለስተ ወታሃደራት ድማ ክልተ ገዛ ይፍትሹ ነይሮም። መዓት ኣቚሑት ናብ መረባ ኣውፂኦም ደርቢዮምዎ።ኣብ ኢዶም ድማ ዝትሓዝ ሒዞም ወፂኦም። ሓደ ካብኣቶም ድማ ሽዱሽተ እንቋቚሖ ሒዙ ወፂኡ። ኣብቲ ላዕለዋይ ሓላፊ ዝነበሮ ቦታ በፂሕና።
ላዕለዋይ መራሒ፦ ሰላማት ኮፍ በሉ።ምልሻ ዲኹም? ኣበይ እዩ ገዛኹም? መንቀሳቐሲ (መስታወቅያ) ኣለኩም? ኣበይ ነይርኩም?
ኣነ፦ ምልሻ ኣይኰናን። ኣብቲ ማዕዶ እዩ ገዛና። ገዛና ካብቲ ዝነበርናሉ ቀረባ ስለ ዝነበረ ይረአ እዩ። ታሴራ እወ ኣለና ኢልና ኣርአናዮ። ናታይ ፓስፖርት ስለ ዝነበረን ናይ ደገ ናይ ስራሕ ፍቓድ እውን ሓቢሩ ስለ ዝነበረን ቀፂሉ ቡዙሕ ሕቶታት ሓቲቱኒ ግን ዘጨንቑ ሕቶታት ኣይነበሩን። እኳ ድኣስ ሙሉእ ንሙልእ ክኣምነኒ ጀሚሩ። “በረኻ ወፂእና ቀንይና ሕጂ ግን ኣቦታትና ኣብ ገዛ ስለ ዝገደፍናዮም ሃለዋቶም ክንፈልጥ እይና መፂእና” በልኩዎ።
ላዕለዋይ መራሒ፦ ሕራይ ተረዲአካ ኣለኹ። እቶም ምልሻ በዚ ድሕሪ ቤተክርስቲያን ኣለዉ ሰሚዕና ነይርና የለዉን?
ኣነ፦ ንሳቶም ትማሊ እዮም ንደቡብ ኣንፈት ከይዶም። ኣብዚ ከባቢ የለዉን። በጃኻ እንተኣሚንካኒ ደብዳብ ደው ኣብሉ እቲ ህዝቢ ምእንቲ ንገዝኡ ክኣትው። ጠምዩ እዩ ዘሎ።
ላዕለዋይ መራሒ፦ ሕራይ ግን ዋላ ሓደ ምልሻ እንተተኲሱልና ንዓኻ እይና ክንቀትል። ሃሎ ሞርታር ደው ኣቢልኩም ነናብ ቦታኹም ሕለፉ በሎም። እቲ ንጒሆ ዝረኸብኩምዎ ሓበሬታ ጌጋ ከኢኰነ ኣይይተርፍን ሓደ ወዲ ረኺብና ፅቡቕ ጌሩ ኣረዲኡና እዩ ስለዚ ተዂሲ ደው ኣብሉ።
ስሕተት ብዘኢምስራሕና ፅቡቕ ስምዒት ተሰሚዑኒ። ብኣና ምኽንያት ደብዳብ ጠጠው ብምባሉ እውን ኵርዓት ዓይነት ተሰሚዑኒ። ግን እታ ዓዲ ዳርጋ ሙሉእ ንሙሉእ ነዲዳ እያ። እንታይ ከ ክተርፋ ንኣርባዕተ መዓልትታት ብተኻታታሊ እይ ድዮም ብሞርታር ኣንዲዶምዋ። ግን እቲ ደብዳብ ካብ ምቕፃል፡ ጠጠው ንኽብል ምኽንያት ኰይንና። ምስቲ ላዕለዋይ መራሒ ኣብ ንዛረበሉ ህሞት (ቅፅበት) ናይ ሓደ ገባራይ እኩብ ቃንጫ የቃፅሉዎ ነይሮም።
ላዕለዋይ መራሒ፦ ኣታ [ብቚጠዐ] ክሳብ ንለግስ (ካብዙይ ክሳብ ንርሕቕ) ዘኢምፀናሕኹም? – ንዓና ድማ -በሉ ምናልባሽ ጥዪት ክህልዎ ስለ ዝኽእል እንተተኲሱ ኣብ መሬት ለጥ በሉ ኢኹም ሕራይ? – ንሕና ድማ ሕራይ።
ኣብኣ እናሃለውና እታ ቃንጫ ነዲዳ። እቲ ጥዪት ኣለዎ ዝበልዎ ሓሶት እዩ። ናይ ቍሸት ሙሉእ ቃናጩን ደራቑን እዮም ኣንዲደምዎ። ናይ ቍሸት ሙሉእ ኩልሳሳት ዳጒሻን ምሸላን እዮም ኣንዲዶምዎ። ዋላ ሓንቲ ኣበሳ ኣይነበሮን እቲ እኽልን ናይ እንስሳት ቀለብን። ህዝቢ ትግራይ ንምጥማይን ንምብርካኽን እዩ እቲ ዕላማ።
ንሓደ ስዓት ፈረቓን ምስኣቶም ኣፅኒሖምና። ካብኡ ንሳቶም ናብቲ ዝቃፀል ዝነበረ ቤተክርስቲያን ገፆም ከይዶም። መንገዲ ሓቢርናሎም። ንዓና ድማ ንገዛና ንኽንክየድ ፈቒዶምልና። ናይቲ ምሳይ ዝነበረ ቈልዓ ንእሽቶይ ላምባዲና ሓደ ወታሃደር ኣሕዲግዎ። ኣነ ግን ብዘይካ ፓስፖርትን ናይ ስራሕ ፍቓድን ኣብ ጁባይ ምንም ነገር ኣይሓዝኩን ነይረ።
ላዕለዋይ ሓላፊ፦ በሉ ክይዱ እሞ ነቲ ኣብ በረኻ ዘሎ ህዝቢ ድማ ገገዛኻ እቶ በሉዎ። ኣብኡ ዝፀንሕ እንተዀይኑ ሓደጋ ክበፅሖ ይኽእል እዩ። ሰለዚ ሎሚ ወይ ፅባሕ ንጒሆ ንገዛኹም እተዉ ኢሎምኹም በሉዎም።
ስለ ዝለቐቑና ደስ እናበለና ናብ ገዛውትና ምምዕዳው ጀሚርና። ናይ ክልቲአና ገዛውቲ ኣይተቓፀላን። ኣቦታትና ግን ቢሂወት ይሃልዉ ኣይይሃልዉ ገና ኣይፈለጥናን። እታ ዓዲ ትነድድ ነይራ። ኣብ መንገድና ሓሙሽተ ዝዀና ሹቓት (ዱንኳናት) ነይረን እየን። ኵለን ተኸፊተንን ተዘሚተንን እየን። ዝተረፈ ኣቚሑት ድማ ናብ መንገዲ ኣውፂኦም ደርቢዮምዎ እዮም።
መጀመርታ ናብቲ ናይ ዓርከይ ገዛ እይና ክየድና። ኣብኡ (ኣቦይ ቀሺ) ድማ ኣብ ኣፍደገ ገዝኡ ኮፍ ኢሉ ረኸብናዮ። ደስ ኢሉና። እንታይ ክትገብሩ ሕጂ መፂእኹም? ክቐትልኹም? እቲ ደብዳብ ደው ከኢበለ? ብጣዕሚ ተቘጠዐ። ኣነ እንታይ እሞ ክንገብር እዛ ዓዲ ክትነድድ ምስ ርአናያ ብዛዕባኹም ተሻቒልና። ድሓን መጀመርታ ድኣ እንኳዕ ኣይምቐተሉና እምበር ሕጂስ ረኺብናዮም ክይዱ ገዛኹም ኢሎምና እይና መፂእና ኣይትስከፍ ኢለዮ። ድሃይ ናይ ኣቦይ ከ ኣለካ ዶ? ትማሊ ምሸት ብሓደ ነይርና ድሓን እዩ ዝዀን ።
ጒዕዞ ንገዛይ። ናተይ ገዛ ወሰን መንገዲ እያ። መጀመርታ እያ ዝትርከብ። ኣዚየ ድማ ፈሪሐ ነይረ። ኣብ ጥቓ ገዛና ምስ በፃሕና ድማ ካልኦት ወታሃደራት ጎፍንጎፍ ረኸብና። ኣነ ቅልጥፍ ኢለ ሰላማት ኢለ ኢደይ ንላዕሊ ገይረ። ብፆትኩም ረኺበሙና እዮም ድማ በልኩዎም። ኣበይ ረኺበምኹም? ኣብታ ማዕዶ ጎቦ ኢለዮም። ሓላፊ ነይሩዎም ዶ? እወ ንሱ እንድዩ ኣዛሪቡና። ነንባዓልቶም ሓቁ እዩ እንዳ 65 እዮም ዝዀኑ። ኣበይ እዩ ገዛኹም? ኣብዚኣ ኢለ ገዛና ኣርእየዮም። ሕለፉ በሉ። ናብታ ቤተክርስቲያን መንገዲ በዚኣ ድያ? እወ ትኽ ኢልኩም ክይዱ ኢለዮም። ካልእ ጒጅለ ግን ንገዛና ገፅ ትድይብ ነይራ።
ገዛና
እታ ጒጅለ ተኸቲልና ንገዛና ደይብና። እታ ጒጅለ ኣብ ድሕሪ ገዛና ኣብ ዘላ ዓባይ ኦም ኮፍ ኢላ ረኺብናያ። ንምዕራብ ገፅ ዘሎ ገደናና ሓዊ ይቃፀል ነይሩ ግን ክነጥፍእ ኣይንኽእልን። ሸውዓተ ወታሃደራት እዮም ሓደ መራሒ ጋንታ ነይሩዎም። ደኺምዎም ኣብታ ፅላል ኮፍ ኢሎም ረኺብናዮም።
እቲ ወታሃደር፦ ንዑ ኮፍ በሉ። ካበይ ኢኹም ትመፅኡ ዘለኹም?
ኣነ፦ ሕራይ። እዚኣ ገዛይ እያ። እቲ ውግእን ደብዳብ ከቢድ ብረትን ፈሪሕና እይና ወፂእና ቀንይና ሕጂ ድማ ኣቦይ ንምርኣይ መፂእና።
ንሱ፦ ብኣግራሞት እናጠመተኒ “ንስኻስ ኣብ እዙይ ገዛኻ”!
ኣነ፦ እወ ኣብ እዙይ ዓብየ ትምህርቲ ምስ ወዳእኹ ግን ኣብ ኣዲስ ኣበባ እየ ዝሰርሕ ዘለኹ።ቅድሚ እቲ ውግእ ምጅማሩ እየ ቤተሰብ ክርእይ ኢለ መፂአ። ዋላ ፓስፖርት ክህበካ እኽእል እየ። እዚ ቈልዓ ግን ኣብ እዙይ ነባራይ እዩ።
ንሱ፦ እወ ሕጂ ተረዲአካ።
እቲ ሓዊ ናብ እግርና ምስ ቀረበና ፊሕት እናበልና ካብ ምርሓቕ ካልእ ክንገብሮ ንኽእል ነገር ኣይነበረን። ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ ገዛኻን ንብረትካን ኣብ ቅድሜኻ ኣቃፂሉ ክተድሕን እንተፈቲንካ ድማ ይቐትለካ። ስለ ዝዀነ ድማ ንሕና እውን ዓርስና ከኢንነድድ እይርሕቕ ክንብል ንኽእል እምበር ከነጥፍእ ኣይንፍትንን። ኣብ ማእኸል ገዛናን እቲ ዝነድድ ዝነበረ ድሕሪ ቤትን ቀጣን መንገዲ ስለ ዝነበረት ግን እቲ ባርዕ ናብ ገዛ ኣይሰገረን።
ኣነ ዝፈርሕ ዝነበርኩ እቲ ገዛ ብኽርቢት ከኢየቃፅሉዎ እዩ። ግን ቀልጢፈ እዛ ገዛ ናተይ እያ ማይ ዶ ከምፀኣልኩም ኢለዮም። ኣዚዮም ህፃውንቲ ዝዀኑ ወታሃደራት ነይሮም። ብፍላይ እቶም ክልተ ትሕቲ 16 ዕድመ እዮም ዝመስሉ። እቲ ሓደ ወታሃደራዊ ክዳን እውን ኣይተኸደነን ነይሩ። ንሳቶም ድማ እወ ማይ ኣስትየና ኢሎምኒ። ሕራይ ኢለ ክትስእ ከለኹ እቲ መራሒ ጋንታ መፂኡ። ካብ ካልእ ገዛ ኣድጊ ፈቲሑ ሒዙ መፂኡ። “እንታይ እዮም እዚኦም?” ኢሉ ሓቲትዎም። ንሳቶም ድማ ደቂ እዚ ገዛ እዮም።
መራሒ ጋንታ፦ ንዓ መፅዓን ኣምፅእ።
ኣነ፦ ሕራይ።
መፅዓንን ማይን ከምፅእ ንገዛ ኣትየ። ንገዛ ክኣቱ ከለኹ ግን ብዛዕባ ኣቦይ እየ እሓስብ ነይረ። ኣብ ገዛ ክረኽቦ ድማ ተሃንጥየ ነይረ። ግን ኣቦይ ኣብ ገዛ ኣይነበረን። ብጣዕሚ ድማ ተረበሽኩ። በቃ ኣብዚ ዀነ ቦታ መድፍዕ ወቒዑዎ ወዲቑ ይህልው ኢለ ኣዝየ ፈራሕኹ።
ናይ ሓሙሽተ ሊትሮ ጆሊን (ጀሪካን) ማይ ረኺበ። መፅዓን እናኣለሽኩ እንተለኹ እቶም ክልተ ቈልዑት ወታሃደራት ናብ ገዛ መፂኦም። ኣብኡ ድማ ማይ ሰትዮም። ነቶም ካልኦት ማይ ሒዝናሎም ናብቲ ደገ ክየድና። ምስቲ መራሒ ጋንታ ኰይንና እታ ኣድጊ ፂዒንናያ። ግን ኣብ ሞንጎ፡ እቲ መራሒ ጋንታ “ኣታ ሕማቕ ትግራዋይ ልብኻ ኣይሃብካን ዘለኻ ተጠንቀቕ ብጥይት ክብጥሰካ እየ” ኢሉ ተሓንዩለይ።
መራሒ ጋንታ፦ ናብታ ትነድድ ዘላ ቦታ መንገዳ በበይ እዩ?
ኣነ፦ በዚ ጌርኩም ክይዱ ቀረባ እያ።
ንሱ፦ ንኽይድ ኣብፂሕኹምና ተመለሱ።
ኣነ፦ ሕራይ ንኽይድ። ኣነ ንሳቶም ምስ ከዱለይ ኣቦይ ንምእላሽ እየ ተሃዊኸ ዝነበርኩ። ግን ኣብ ኢድ ፀላኢ ወዲቐ ዝደልዮን ዝሓስቦን ክእገብር ኣይክእልን። እቲ ወራሪ ፀላኢ ዝእዝዘኒ ብጥንቃቐ ክፍፅም ነይሩኒ።
ንሱ፦ ዳይ ተበገሱ ንኺድ። ንስኻትኩም (ንዓና) እዝን እዝን ተሸከሙ።
ተሸኪምና መንገዲ ጀሚርና። ኣነ ዝተሸከምኩዎ ሑሩጭ ነገር ኰይኑ ካብ 25 ኪሎ ይበዝሕ እዩ። እቲ ምሳይ ዝነበረ ቈልዓ እውን ክንድኡ ዝምዘን ኣስቃጥላ ተሸኪሙ ነይሩ።
እንታይ እዩ ዝነድድ ነይሩ?
እቲ መራሒ ጋንታ ከም መሐበሪ ኣንፈት ገይሩ ዝተጠቐመሉ ባርዕ ስቕ ኢሉ ሳዕሪ ከኢይመስለኩም። ኣርባዕተ ናይ ገባራት ገዛውቲ እዮም ኣቃፂሎም። ብድምር ካብ 35 ንላዕሊ ገዛውቲ ኣቃፂሎም እዮም ኣብቲ ገጠር። ካብ ገዛና ናይ 15 ደቓይቕ ምስ ከድና ኣብቲ ዝሓበረኒ ቦታ በፂሕና። መሕዘኒ ነገር እዩ። ገዛውቲ ምስ ሙሉእ ንብረቱ እናተቓፀለ ምንጋፍ እውን ኣይንኽእልን። በል ኣብዚኣ እያ እታ ዝበልካኒ ቦታ ኢለዮ። ግን ብሽም ትክን ባርዕን እምበር እቲ ክኸደሉ ዝደለዮ ቦታ ንሱ ኣይነበረን። ብዅሉ ኣንፈት ባርዕን ትክን ስለ ዝገበሩዎ ብባርዕን ትክን ቦታ ምሕባር ዕሽነት እዩ። ንሓላፊኡ ብሬድዮ ኣዛሪቡዎ። ናብ ካልእ ቦታ እይኻ ክየድካ ዘለኻ ተመለስ ንደቡብ ገፅካ ይብሎ። ክራዳድኡ ግን ኣይክኣሉን። ናበይ ናዓ ይብሎ ከም ዝነበረ ኣነ ተረዲአዮ እየ። ካባና ናይ ሓደ ስዓት ርሒቖም እዮም ዘለዉ። ቀፀልና ጒዕዞ። ኣነን እቲ መራሒ ጋንታን በይንና መሪሕና እይና ንጕዓዝ ነይርና።
ንሱ፦ ይቅርታ ዓንተቦ ኣዳፊአካ ምሽ? ነዊሕ መንገዲ እውን ኣምፂእናኩም ይቅርታ።
ኣነ፦ ድሓን ዋላ ሓንቲ።
ኣበይ እዮም ነይሮም እቶም ሓለፍቶም?
ንእሽተይ ከተማ መሳሊት ኣላ ኣብ ቍሸትና። ሓምሳ ዝዀና ገዛውቲ ነይረንኣ። መብዛሕትኡ ፋሽሽቲ ሰራዊት ኣብኡ እዩ ምሳሕ ንምብላዕ ዓሪፉ ነይሩ። ናብታ ከተማ ቅርብ ምስበልና ግን ዝራኣኹዎ ነገር ልብኻ እዩ ዝሰብር። ዳርጋ ሰዓት 7:00 ኰይኑ ነይሩ ክንኣቱ ከለና። እታ ከተማ ብትክን ባርዕን ኣይትርአን ነይራ። ንሳቶም ንምሳሕ ዝዓረፍሉ ገዛውትን ገና ዘኢፈተሽዎን ጥራሕ እዩ ዘኢተቓፀለ እምበር ኵሉ ገዛውትን ትካላትን ኣቃፂሎምዎ እዮም።
ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ ፅባሕ ልደት ኣብታ ዕሸል ከተማ
ከምቲ ኣብ መጀመርታ ዝገለፅኩዎ እዚ ሓቀኛ ተጓንፎ ናይ ታሕሳስ 30/2013 እዩ። ፅባሕ ብዓል ልደት ማለት እዩ። እቲ ደብዳብን ውግእን ብ 27 ታሕሳስ እዩ ጀሚሩ። ህዝብና ኣብ ጭቈናን ጨፍጫፍን ኰይኑ እውን ባህሉን ሃይማኖታዊ ብዓላቱን ኣይእገድፍን ኢሉ ኣብ ሽግር እዋን እውን ከኽብር እዩ ፈቲኑ። ቀትሪ ኣብ ሩባታትን ጎቦታትን ተሓቢኡ ይውዕል፥ ለይቲ ድማ ናብ ገዝኡ ኣትዩ ናይ ኣውደ ኣመት ጒዳይ ይገብር። ብኸምዚ መንገዲ እዩ ብዓል ልደት ንምኽባር ይዳለው ነይሩ። ኰይኑ ግን ታሕሳስ 29 እቲ ናይ ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ ደብዳብ ሓዪሉን ሰፊሑን ስለ ዝቐፀለ መብዛሕትኡ ናይ ብዓል ልደት ቍርሲ ቀማሚሱ ገሊኡ ድማ ኵሉ ናይ ኣውደ ኣመት እኽለማይ ኣዳልዩ ግን ድማ ከኢጥዓሞ ገዲፉዎ እዩ ሃዲሙ። ንኣብነት ኣብ ገዛና ጥየል ተሓሪዳ ኲሉ ተዳልዩ ግን ድማ ገሊአና ቈሪስና ገሊአና ድማ ከኢቈረስና እይና ንበረኻ ወፂእና።
ኣብታ ዕሽል ከተማ ዝነብር ህዝቢ እውን፡ ብተማሳሳሊ፡ ናይ ኣውዳ ኣመት እኽለማይ ምስ ኣዳለወ ገዲፉዎ ነብሱ ከውፅእ ናብ ጎቦታትን ሩባታትን እዩ ሃዲሙ። እቲ ናይ ኣውዳ ኣመት እኽለማይ ኣደዳ ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ እዩ ኰይኑ። ታሕሳስ 30 ምስ ኣተዉ መብዛሕቲኦም ንምሳሕ ናብታ ዕሸል ከተማ እዮም ኣምሪሖም። ፅባሕ ኣውዳኣመት እዩ ሕድሕድ ገዛ ይብዛሕ ይንኣስ ናይ ልደት እኽለማይ ነይሩዎ እዩ። ወራሪ ሰራዊት ድማ ካብ ሕድሕድ ገዛ ኣውፂኡ ኣብ ዝምቹዎ ቦታ ኣኪቡ ንምሳሕ ኣዳሊዉዎ ረኸብናዮ። ዝገርም እዩ መብዛሕቲኡ ገዛውቲ ኣቃፂሎም መሊሶም በቲ ንልደት ዝተዳለወ ናይ ህዝቢ እኽለማይ ምስካርን ምስዕሳዕን ጀሚሮም ረኺብናዮም። ኣብ ሓደ ቦታ ክልተ ትርኢት ርእይና። ኣታ ክጭክኑ ፍርቂ ዕሸል ከተማ ኣቃፂሎምስ ንሳቶም ኣብ ደስታን ፌስታን?!
ናብቲ ላዕለዎት ሓለፍቲ ዝዓረፉሉ ቦታ እዮም ሒዞምና ኣትዮም። ናይ ህዝብና ስዋ፣ ስጋን ቢራን ኣውፂኦም ንምስሖም ኣዳሊዎምው እዮም ፀኒሖምና። እቲ ሒዙና ዝኸደ መራሒ ጋንታ ምስ ሓለፍቱ ኣፋሊጡና። ” መንገዲ ክመርሑና እይና ካብቲ ላዕላይ ዓዲ ኣምፂናዮም። በጃኹም ምሳሕ ጋብዙልና” ኢሉዎም። ማይ ንእግርናን ንርእስናን ውሂቦምና። እቲ ካልኣየይ እኳ ተሰኪፉ ድዩ ዋላ ፈሪሑ ድሓን ሕጂ እየ ተሓፂበ ኢሉዎም ኣነ ግን ኲሉ ዝሃቡኒ ተቐቢለ ተጠቒመ እየ። ስውአን ብጡጠን ዝብሃል ናይ ትግርኛ ምስላ ኣሎ ሓቀይ? እቲ ንሳቶም ከም ውህብቶ ዘቕርቡልና ዝነበሩ እኽለ ማይ ብሙሉኡ ካባና ዝመንዝዕዎ ወይ ድማ ዝጕሓልዎ እዩ። ስለዚ ንሳቶም እኳ እናሰተዩዎን እናበልዑዎን ኣነ ድኣ ናይ ባዕለይ እይ ድዩ? ብስሩ እውን ካብ 25 ኪሎ ንላዕሊ ዝምዘን ሑሩጭ ተሸኪመ ንልዕሊ ሓደ ስዓትን ፈረቓን ተጕዒዘ ጠምዩኒ እዩ ነይሩ።
ስዋታት ብጀሪካን ማዓት እዩ። ስጋታትን እንጀራን በሽበሽ እዩ። ቡን እውን ተዳልዩ እዩ። ማይ እውን ከም ድልየቶም እዩ። እዚ ዅሉ ካብቲ ዘቃፀሉዎን ዘኢኣቃፀልዎን ገዛውቲ ዝወሰዱዎ እዩ። የሐመካ እዩ ሽዑ ኣብቲ ቦታ ኰይንካ ክትዕዘቦ ከለኻ ብፍላይ ድማ ምንም ክትገብር ዘኢምኽኣል ድማ ልብኻ እዩ ዝሰብር።
ናይ ስሚንቶን ካልእን መኻዚኖታት ምስ ሙሉእ ነብረቶም እዮም ተቓፂሎም። ናይ ሓደ ወዲ ኣኰይ 45 ኲንታል እኽሊ ዝነበሮ ዓብዪ ገዛ ናብ ሓሙኹሽቲ ቀይሮምዎ እዮም። ናይ ወዲ ሓፍተይ መንበሪ ገዛ እውን ተቓፂሉ እዩ። ሕሰቡዎ ናይ ወዲ ኣኰኹምን ወዲ ሓፍትኹምን ገዛን ንብረትን ሓዊ እናበልዖ ስቕ ኢልካ ምርኣይ። ኣዝዩ ከቢድ እዩ። ኣብቲ ቦታ ኰይንካ ምሕሳብ ይሓትት። ዳርጋ ፍርቂ ናይታ ዕሸል ከተማ ገዛውቲ ተቓፂሎም እዮም።
ምሳሕ በሊዖም ስዋ ሒዞም ነናይ ባዕሎም ወግዒ ጀሚሮም። ኣነን መሓዛይን ድማ ኲሉ እቲ ዝገብሩዎ ዝነበሩ ግፍዕታት ነስተንትን ነይርና። ርእስና ኣድኒንና ንትክዝ ስቕ ንብል።ኣነ ብፍላይ ኣቦይ ኣብ ገዛ ስለ ዘኢረኸብኩዎ ይጭነቕ ነይረ። ኣብ ሞንጎ ድማ እቲ ማሓዛይ “ብሂወት ዝለቁና ኣይይመስለንን” ኢሉኒ። ኣነ ድማ ንምንታይ ከምኡ ኢልካ ? “እቲ መራሒ ጋንታ ንዓኻ ብፅቡቕ ዓይኒ ዝርአየካ ኣይይመስለንን። ካልእ ድማ ኣብ መንገዲ ካብ ቶም ናእሽቶይ ወታሃደራት እቲ ሓደ ‘ፈሪሐልኩም እየ ዘለኹ ብሰላም ዝለቁኹም ኣይመስሉን’ ኢሉ”። ኣብ ኢድ ፋሽሽታዊ ሰራዊት ስለ ዝነበርና ሓቁ እዩ ክፈርሕን ክሰግአን። ግን ድማ ኣነን እቲ መራሒ ጋንታን መሪሕና እናመፃእና ከለና ቡዙሕ ነገር ኣዕሊልና ይቅርታ እውን ኢሉኒ እዩ። ብተወሳኺ ድማ ንገዛና ክንምለስ ከለና ሓደጋ ከኢበፅሓና ኢለ ሓቲተዮ ድሓን ንሕና ተመሊስና ስለ ንኸየድ ከነብፀሐኩም እይና ኢሉ ቃል ኣትዩለይ እዩ። ነቲ መሓዛይ ድማ እዚ ነገርኩዎ።
ድሕሪ ምሳሕ ዕላል ምስ ክልተ ላዕለዎት መራሕቲ ፋሽሽቲ ሰራዊት ኤርትራ
መራሒ፦ ንምታይ እዩ እቲ ህዝቢ ካብ ገዝኡ ዝወፅእ?
ኣነ፦ ናይ መድፍዕ ደብዳብ እናፈርሐ እዩ።
መራሒ፦ ኣይይመስለንን። ሻዕቢያ ቀታሊት እያ ኣብ ገዛኹም ከኢትፀንሑዋ ኢላ ድያ ወያነ ኣምሂራትኩም?
ኣነ፦ ንሕና ኲሉ ሕማቕን ፅቡቕን ንፈልጥ። ከምኡ ኢሉ ዝምሃረና ኣካል ድማ የለን። ናይ መድፍዕ ቁምቡላ ኣብ መረባና እናዓለበ ከመይ ዘኢንሰግእ? ትማሊ ኣብ ናይዚ ዓርከይ ገዛ ኣብ መረባ ዓሊቡስ ከልቢ እኳ ቐቲሉ። ስለዚ ስግኣት ስለ ዘለና እይና ንወፅእ።
መራሒ፦ ኣብ ኣዛ ከተማ እኮ ሓደ ሽማግለ ሰብኣይ ጥራሕ እይና ረኺብና። ዝገርም እዩ እቲ ህዝቢ ብምሉኡ ወያነ እዩ ዝመስለኒ?
ኣነ፦ [እወ ኣይበልኩ ኣይፋል ኣይበልኩ ስቕ።]
መራሒ፦ ናይዚ ዓዲ ሰብ ዋና ጥሓኒት ኣይንጥሕንን ኢሎም ኣብየምኹም ምሽ?
ኣነ፦ ጌጋ እዩ። እንታይ ኰይኖም ከምኡ ክብሉ ድኣ? ንባዕሎም እውን እኮ ንግዲ እዩ። ጌጋ ሓበሬታ ረኺብኩም ኣለኹም።
ክልተ ጥሓንቲ ነይረን ክልቲአን ኣቃፂሎመን እዮም። ድሕሪ ምቅፃለን እዩ ከምኡ ኢሉ ዝሓተተኒ። ብዝኸዱዎ ጥሓኒት ምቃፃል ናይ ግድን እዩ።
መራሒ፦ በል እቲ ኣብ በረኻ ዘሎ ህዝቢ ገገዝኡ ክኣትው ከም ዘለዎ ንገሩዎ። ኣብኡ እንተረኺብናዮ ግን ዋእ።
ኣነ፦ ሕራይ ንዝረኸብናዮ ኲሉ ክንዛረብ እይና።
ካልእ መራሒ፦ ንምንታይ እይኹም ግን ደድሕሪ እቲ ምልሻ ትኽየዱ? ክትቅልቡዎምን ክትሓብኡዎም ምእንታን ዲኹም?
ኣነ፦ ደድሕሪኦም ኣይንኸድን እይና። ናብኦም ኣይንሕወስን።
መራሒ፦ ኣብዚ ዓዲ ክዋግኡ ንምንታይ ትፈቕዱሎም? ናፃ ኰይንካ ተዛረብ ሕራይ ኣይትፍራሕ።
ኣነ፦ ሕራይ። ከመይ ገይርና ካብ እዙይ ኪዱ ክንብሎም? ዓዶም ዶ ኣይኰነን? ካልእ ድማ ንሕና ገባራት ንሳቶም ድማ ሰራዊት ምስ ዕጥቆም እዮም ከመይ ገይርና ከነገድዶም ንኽእል?
መራሒ፦ ሽፍታ ዶ ዓዲ ኣለዎ እዩ?
ኣነ፦ ናፃ ኰይነ ክዛረብ ክሳብ ዝፈቐድካለይ ሸፋቱ ኣይኰኑን። መንግስትና እዮም እኮ።
መራሒ፦ ሕራይ ከም እዙይ ዘኢትገብሩ “ናባና መፂእኹም እቶም ሓለፍቲ ኣበይ ከም ዘለዉን ከመይ ገይርና ክንሕዞም ከም ዝንኽእልን ዘኢትነግሩና”.
ኣነ፦ ሕቶ ዶ ክሓተካ?
መራሒ፦ እናስሓቐ ሕተት።
ኣነ፦ ኤርትራውያን ንዓኻን ከማኻን ዝኣምሰሉ መራሕቶም ኣሕሊፎም ንፀላኢ ክውህቡ ይኽእሉ ዶ?
መራሒ፦ ክምስ እናበለ ኣየ ተጋሩ ደረቓት ልብኹም ድማ ኣይይርከብ። ወያነ እኮ ሞይታ እያ ስቕ ኢልኩም ምስኣ ናብ ጒድጓድ ኣይትፅደፉ። ስብሓት ነጋ ከም ዝተታሓዘ ስሚዕኻ ዶ?
ኣነ፦ ኣይሰማዕኹን።
መራሒ፦ በል ስማዕ ሕጂ። ሎሚ እዮም ኣብ በረኻታት ተከዘ ኣብ ጒድጓድ ረኺቦምዎ። እንታይ ተሰሚዑካ?
ኣነ፦ ዋላ ሓንቲ ኣይተሰምዓንን።
መራሒ፦ ትግራይ ስብሓት ነጋ እዩ ይመርሓ ነይሩ መሪሑዋ ድማ ናብ ጒድጓድ ሸለው ኢሉ ኣትዩ። እታ ናይ ቀደም ትግራይ ኣብ ኢድኩም ሞይታትኩም እያ። ሓዳሽ ትግራይ ምስ ኣቢ ኣሓመድ ኰይንኩም ክትሃንፁ ፈትኑ። ንኣቢ ኣሕመድ ድማ ሓግዙዎ። እዚ ፌደሬሽን ዶ ክልል ዶ ትብልዎ ነገር ንኢትዮጵያ ኣይይጠቕማን እዩ። መራሕትኹም ግን ናይ ዓለም ፖለቲካ ኣይተረደኦምን። ወያነ ድሕሪ መለስ ዜናዊ መራሒ ኣልቦ እያ ኰይና ነይራ። ደብረፅዮን ሓቀይ ናብዚ ከባቢ መፂኡ ፍሉይ ሓይሊ ኣመሪቑ ከይዱ?
ኣነ፦ ኣይሰማዕኹን ኣይራእኹዎን እውን።
መራሒ፦ ግደፎ ‘ንዶ ንስኻ ድኣ ከመይ ገይርካ ክትዛረብ። እዚ ናይ ሎምቕነ ውግእ እኮ ንቶም መራሕቲ ንሱዳን ንምምላጥ ክጥዕሞም መዛብዒ ዝገበርዎ ሜላ እዩ። ህዝባዊ ግንባር እዙይ ዘኢትፈልጥ መሲሉኩም? ደብረፅዮን ድማ ሎምቕነ ክንሕዞ እይና፥ ካብኡ ትዓርፉ።
እቲ ዝብሎ ዝነበረ በረኻታት ተከዘ ካብቲ ናይና ዓዲ ብዙሕ ኣይይርሕቕን። ቀደም ጓሶት ኰይንና መኻርም ንኸርመሉ ዝነበርና በረኻ ድማ እዩ። መስመር ፀሊሞይ – ደደቢት – ሱርን ተከዘን እዩ። ኣነ መብዛሕቲኡ ስቕ ብምባል እየ ንሕትኡን ሓሳቡን ዝሓልፎ ነይረ። ኣብ ኢዱ ስለ ዝወደቕኩ ክዕገስ ነይሩኒ።
ኣብ ስዓት ምሳሕ ትንባኾ ክዕደሎም ርእየ። ሽጋራ ካብ እቶም ካብ ሹቓት ዝሰረቑ ይዕድጉ ነይሮም። ትንባኾ ግን ብሓደ ሓላፊ ክዕደሎም ርእየ። ከምዚ ኸ ኣሎ ድዩ እናበልኩ እሓስብ ነይረ። ናይ ኤርትራ ባኒ እውን ርእየ ብሻሂ እኳ በሊዐ።
ድሕሪ ሰዓት መልሲ ንገዛና
ኣቦይ እንታይ ኰን ኰይኑ ይዀን እናበልኩ እጭነቕ እየ ዊዒለ። ቀልጢፍና ገዛ ኣቲውና ሃለዋቱ ክእፈልጥ ተሃንጥየ ነይረ።
እቶም ክልተ ወታሃደራት ብስራሕ ይዅን ብዕረፍቲ ንዓዶም እዮም ይኽየዱ ነይሮም።እግረ መንገዶም ድማ ንዓና ንገዛና ሰንየሙና።
ኣድጊ ፂዒኖም እዮም። እንታይ ፂዒኖምዋ ከኢትብሉ።ይፍለጥ እዩ ኢለ እየ ንብረት ትግራይ እምበር እንታይ ድኣ ክፅዕንዋ? ናይ ድግስ ማንካ፣ መውቀጢ ቡን፣ ጫማታት፣ ናይ ደቂ ኣነስትዮ ክዳውንቲ፣ ካልእ ደቀቕቲ ናይ ገዛ ኣቍሑትን እዮም ፂዒኖምዋ ነይሮም። ንሕና እይና ፅዒንናሎም። ኣድጊ ናይ ጐረቤትና፣ መፅዓን ናይና፣ ንብረት ናይ ዓዲ፣ ፅዓንቲ ድማ ንሕና። ከም እዙይ ዝበለ ወራሪን ወራርን ተርእዩ ዶ ይፈልጥ ይዀን?
ሕሱራት መራሕቲ ቅንጣሚንጢ ኣቝሑት ናብ ስድርኦም ክልእኹ እንተለዉ የባሳጭወካ እዩ ግን ድማ ሕሱራትን ክብሪ ዘኢይፈልጡን ስለ ዝዀኑ ድማ ትንዕቖም። ክልተ መራሕቲ ነቶም ንዓዲ ዝኸዱ ዝነብሩ ዘማልኡዎም ኣቝሑት ምስ ሰማዕኹ ተገሪመ።
እቲ ሓደ መራሒ “ጓል ሓፍተይ ጫማ ወዲአ ኢላ ደዊላትለይ ነይራ እሞ በጃኹም ኣብፁሑለይ”
እቲ ካልኣይ መራሒ ” ሰበይተይ ብሂወት የለን እዩ እናበለት እያ ትበክይ ኢሎም ነጊሮምኒ እሞ በጃኹም እዚ ናይ ሰበይቲ ሹፎንን ነፀላን ሃቡለይ መራጋገፂ ድማ ይዅና”።
ኣብ መንገዲ ምስቲ ሓደ ወታሃደር እናኣውጋዕና እይና መፂእና።
ንሱ፦ ስማዕ ሓወይ ንሳኻትኩምን ንሕናን ኣይጥዓመናን ዘሎ። እዋን እናተፀበና ሕነ ምፍድዳይን ምውፅፃእን ይኣክል ዝብል ወለዶ ክመፅእ ኣለዎ። ይቕረ ዝብል ወለዶ ክመፅእ ኣለዎ።
ኣነ፦ ናይ ወለዶ ፀገም ኣይይመስለንን። ትግራይ ድማ ዝበደለቶ ነገር የብላን። ኣብ ርሑቕ ኰይኖም ሓዊ ዝእጒዱ ሰባት ግን ኣለዉ ንሳቶም እዮም ክዓርፉ ዘለዎም። ውግእ ምስ መን ድዩ ዝካየድ? ኣነ ወታሃደር ኰይነ ኣይፈልጥን ግን ውግእ ክብሃል ከሎ ክልተ ወይ ካብኡ ንላዕሊ ዝዋግኡ ኣካላት ምስ ዝህልዉ ዶ ኣይኰነን? ሕጂ ግን ንስኻትኩም ዕጥቂ ዝሓዝኩም ተዋጋእቲ እይኹም ንሕና ግን ክንዋጋእ ዘኢንኽእል ገባራት ወይ ድማ ወታሃደራት ዘኢኰንና ንፁሃን ሰባት እይና። ስልዚ ንምንታይ እይኹም ንፁሃንን ዘኢተዓጠቑን ተጥቅዑ?
ንሱ፦ ሓቅኻ ኣለኻ ተረዲኣካ እየ። ግን ናይ ልእኹቶ ጒዳይ ኰይኑና እምበር ፈቲውና ኣይኰንናን። ብዓይኒ ሓቂ እንተዀይኑ ድኣ ካብ እቶም ኣምሓሩ እኮ ንስኻ እይኻ ሓወይ። ፖለቲካ ረሳሕ እዩ በጃኻ። ንምንታይ እይኹም ንፁሃት ትቐትሉ ንዝበልካዮ ሓደ ንስኻትኩም እውን ንዕቐትን ድርቅናን ኣለኩም። ካልእ ድማ ከምቲ ዝተብሃልናዮ/ዝተኣዘዝናዮ ምዓዝ ንገብር ሃሊውና። ኣብ ዓድዋን ኣኽሱምን ተትሪኢ እንታይ ምበልካ? ብፍላይ እቶም ፌደራል ሰራዊት ዋላ ቈልዓ እውን ኣይይገድፉን እዮም። ኣንስቲ ዓድዋ ብበርበረ እየን ገጢመናልና ሽዑ ድማ ሰራዊትና ተባሳጭዩ ዘኢይግበር ገይሩ እዩ በጃኻ። ኣነ ግን ብውልቀይ ብጣዕሚ እየ ዝሓዝን ብሓቂ ይቅርታ።
ኣነ፦ ብዝዀነ ኲሉ ሰብ ብዕላማ እዩ ዝንቃሳቐስን ዝፍፅምን። ንሕና ግን ሰላም ንደልይ ካብ ኲሉ ንላዕሊ። በሉ በዚኣ ንገዛና ክንውፅእ ቻው።
ንሱ፦ ቻው ግን ካልኦት ብፆት ረኺቦም ከኢይሓትኹም ምስ እንዳ 33 ብርጌድ 3 እይና ውዊዒልና በሉዎም እይኹም። ከኢተዓዘርና እንተ ረኺበሙኹም ግን ተዳመፁና፥ ክንነግሮም እይና።
ኣነ፦ ሕራይ።
ጐኒ ንጐኒ እይና ንኸየድ ነይርና። ንሳቶም ብፅርግያ ንሕና ብጎቦ። ቍሩብ ምስ ከድና ግን ኣብ ማዕዶ ኰይኖም ታወት እይኹም፥ ደው በሉ ኢሎምና። ነጊርናዮም። ክሰምዑና ግን ኣይክኣሉን። ካብኡ ነቶም ምሳና ዝውዓሉ ፀዊዕና ነጊርናዮም። ንሳቶም ድማ ተዳህዮም ምስኦም ከም ዝዋዓልናን ንገዛና ንኸየድ ከም ዘለናን ነጊሮምልና።
ድምፅና ዝሰምዓ ሓንቲ ዓባይ ጐረቤትና ኣዶ፡ ተቐልቂለን ዝበላኒ መስሐቕን መገርምን ነገር ከካፍለኩም
ንሰን፦ ኣታ እንታይ ዝዀንኩም እይኹም?
ኣነ፦ ንሕና እይና [እገለን እገለን]። ድሓን ዶ ዊዒለን?
ንሰን፦ እንታይ ድሕነት ኣሎ ወደይ? ኣበይ ድኣ ፀኒሕኹም?
ኣነ፦ በዚ ታሕቲ ነይርና።
ንሰን፦ ክትፃዋውዑ እይ ድየ ሰሚዐኩም። ናበይ እዮም ዝኸዱ ዘለዉ? ቦታ ድዮም ዝቕይሩ ዘለዉ?
ኣነ፦ መን እዮም እቶም ቦታ ዝቕይሩ ኸ? ዝዀነ ዘምለጠን ነገር ዘሎ ዀይኑ ተሰሚዑኒ።
ንሰን፦ ምስመን ዲኹም ትዛረቡ ዝነበርኩም? እቶም ናይና እምበር መን እዳኖኻ ድኣ?
ኣነ፦ ዋይ ዋይ ኣይፈለጣን ድየን? ኣሪገን እባ እየን ኣደይ?
ንሰን፦ እንታኖኻ ኰይነ እየ ዝኣርግ ከ?
ኣነ፦ ዋእ እሞ ናትና ድኣ ትማሊ ዶ ኣይከዱን። እዚኦም እኮ እቶም ፀላእትና ሻዕብያ እዮም።
ንሰን፦ ሂወት ኣዳነይ!!! ማዓዘዲኦም ኣትዮም?
ኣነ፦ ብዝዀነ ዀይኑ ትማሊ ምሸት እዮም ኣትዮም ይመስለኒ። ናብዚ ገዛውቲ ኣይመፅኡን ድዮም?
ንሰን፦ ናብዙይ ታዳነኦም ክገብሩ? ሂወት ኣዳነይ ዘኢእሰምዖ የብለይን ኣታ ጐይታይ።
ኣነ፦ ሕጂ ኰይኑ እይ ድዩ፤ ግን ድሓን ትረጋጊዖም እዮም ዝመስሉ፤ ምስኦም እይና ውዒልና።
እዘን ኣዶ ካብ ገዛ ስለ ዘኢወፅኣን ካልእ ሰብ ድማ ኣብቲ ከባቢ ስለ ዘኢነበረን ምንም ሓበሬታ ኣይረኸባን ነይረን። ክሳብ ንሕና ንነግረን ናትና ሰራዊት ኣብቲ ከባቢ ዘሎ ይመስለን ነይሩ። ወራሪ ሰራዊት ኤርትራ ዝኣተወ ኣይይመሰለንን። ሕሰቡዎ እቶም ወረርቲ ከኢፈለጣ ከለዋ ናብ ገዛ መፂኦም እንተ ዝዀኑ ነይሮም ሕማቕ ነገር ከጋጥመን ነይሩ እዩ።
ኣደና “ሂወት ኣዳነይ” ዝብላ ክድንግፃን ክባሳጨዋን ከለዋ እዩ። ሳጐአን እውን ሂወት ኣዳነይ ኰይኑ እዩ ተሪፉ። ሰብዓ ዓመት ይዀና እየን።
ኣብቲ ድሕሪ ገዛን ደንበን ናይ እዘን ኣደና ክልተ ናይ ሞርታር ቁምቡላ ብታሕሳስ 29 ዓሊቡ እዩ። ንስለ እዩ እቲ ገዛውቲ ተሪፉ። ኣብ ኣርባዕተ መዓልቲ (ካብ 27 – 30 ታሕሳስ) ካብ 70 – 100 ዝዀን ናይ ሞርታር ቁምቡላ እዩ ኣብታ ቍሸት ጥራሕ ዓሊቡ።
ኣብ መወዳእታ ናይ ኣቦይ ሃለዋት
ሰዓት 10:00 ድሕሪ ቀትሪ ኰይኑ እዩ። ሙሉእ መዓልቱ ኰለል ከብሉና ዊዒሎም። ኣቦይ ክእደልይ ዝመፃእኹ ሃንደበት ኣብ ኢድ ፀላእቲ ወዲቐ ከኢፈተኹ ከገልግሎም ዊዒለ። ብዛዕባ ኣቦይ ሓያል ፍርሒ ድማ ነይሩኒ። ምኽንያቱ ኣዝዩ ቡዙሕ ናይ ከቢድ ኣፅዋር ቁምቡላታት ኣብ ከባቢ ገዛውትናን መንገድን ዓሪፉ እዩ። እንታይ ኰን ኰይኑ ይዀን? ኣበይ ኰን ይህልው? ሕጂ ኣብ ገዛ እንተ ዘኢረኺበዮ እንታይ እየ ክገብር? ንደይን ንኣሕዋተይን ከ እንታይ እየ ክብሎም?
ከምዚ እናበልኩ ንገዛ ኣትየ። ፈጣሪ ግን ኣሕሊፉ ኣይውሃቦን ኣብ ገዝኡ ፀኒሑኒ። ንሱ ድማ ብዛዕባና እዩ ይጭነቕ ነይሩ። ናበይ ክየድካ ነይርካ ድኣ ኢለዮ። እቲ ሞርታር ኣብ ድሕሪ ገዛ ክዓልብ ምስ ጀመረ ክውል ኢለ ነይረ ድማ ኢሉኒ።
ትግራይ ትስዕር!
መብርሂ ኣርታዒ፦ እዚ ፅሑፍ፡ ብ ምኽንያት ስግኣት፡ ስሙ ክይፅራሕ ብ ዘኢይደልይ፡ ግን እቱ ኵነታት ብ ዓይኑ ብ ዝርአየ፥ ብ ኣካል ብ ዝተሰፈ ሰብ ዝተፅሓፈ እዩ። ቀዳማይ ክፋል እዚ ፅሑፍ፦ ሸራሮ ካብ ጥቅምቲ 25 ክሻብ ሕዳር 3፡ 2013 ዓ.ም፥ ካልኣይ ክፋል ሕዳር 2፡ 2013 ኣብ ሸራሮ እንታይ ተፈፀመ?፥ ሳልሳይ ክፋል ዛንታ ኣቦይ ብርሃነ ቀንጠብ፦ መስነቒ ሓቦን ሕራነን፥ ራብዓይ ክፋል ክዓ ኲናት ኣብ ልዕሊ ትግራይን ስድራ ቤት ኣደይ ስላስን።
1 Comment
-
ሳኣን ዘይምድናውናን ዘይምዕጣቅናን ትግራይናን ህዝብናን ኣብ ዓለም ተፈፂሙ ዘይፈልጥ ግፍዕን ጨፍጫፍን በፂሕዎን ይበፅሖን ኣሎ።
ንሕና ድክነት ጥራሕዩ ፀላኢና ናተባሃልና ዓቢና ፀላእትና ከኣ ንዓና ንምጥፋእ ዘየለ ሕሱትን ፅልእን ስልጠናን ናወሰዱ ዓብዮም። ይገርምዩ ተጋሩ ንዕወትሞ ዓወትና ግን ዘይንዕቅብ፣ መሊስና በረካ ወሪድና ብዙሕ ደም ከፊልና ከኣ ንዕወት ፀላእትና ከኣ በቃ ብኣፎ ናተመሳከኑን ናተፀግዑን ናታለሉን ብለመጭ መልሓሶም ጥራሕ ዓርሞሸሽ ስልጣን ይሕዙን ይዕወቱን።
እዚ ኩሉ ስንፍና መራሕትና ዩ። ካብ ድክንነት ዝዓቢ ንሃለዋትና ዘጥፍእ ፀላኢ ሎሚ ፅባሕ መፃኩኩም ተጋሩ ናበለስ ድክነትዩ ፀላኢና ንብል።
ብዝኮነ እንኳዕ እዞም መናእሰይ ብሂወት ተረፉ።


text:
ዜና ቫቲካን
ኣብ መብዛሕቱኡ ኣህጉር ኤውሮጳ ወጊሑዶ ኣይወግሐን ገና ዚዓይነቱ ለበዳ ኮቪድ 19 ዘኸተሎ ነዊሕ ውሸባ ቁሩብ ኣብ ምዝላቅ ዝሸባሸቡሉ ዘለው ቅዱስነቶም ስለ ሥድራቤት ንክንጽሊ ከምዚ ክብሉ ዓዲሞም።
ናይ ዕለቱ ቀዳማይ ንባብ ካብ ግሐ 11,1 ኰይኑ ቅዱስ ጴጥሮስ ምስቶም ኣብ ክርስትና ዚኣተው ኣረማውያን ሓቢሩ ንልማድ ኣይሁድ ንሕጊ ሙሴ ብዝጻረር መንገዲ መግቦም ብምብላዑ ኣሕዋት ይወቅስዎ። ቅዱስ ጴጥሮስ ግን ከምኦም ይሓስብ ከምዝነበረ እንተኾነ ካብ ሰማይ ሰለስተ ግዜ ንዝተላእኮ መግቢ ርኹስ እዩ ኢሉ ምስ ኣበየ መንፈስ ቅዱስ ነቲ እግዚአብሔር ዝቀደሶ ንስኻ ኣይተርክሶ ስለዝበለ ብምርሒት መንፈስ ቅዱስ ከምዝገብረሮ ነጊርዎም። መንፈስ ቅዱስ ከኣ ከመይ ኢሉ ኣብ ልዕሊ እቶም ኣረሜን ዝነበሩ ኰይኑ ግን ብጐይታ ዝኣመኑን ዝተጠምቁን ከምዝወረደ እውን ይገልጸሎም። እዚ ታሪኽ እዚ ሎሚ እውን እንተኾነ ኣብ ውሽጢ ቤተክርስትያን ኣሎ። ወትሩ ንገዛእ ርእስኻ ጻድቅ ነቶም ካልኦት ሓጥኣን ገርካ ምፍራጅን ምኩናንን ይቅጽል ኣሎ። እዚ ሕማም እዚ ኣብ ውሽጢ ቤተክርስትያን ናይ ሃይማኖት ጒጅለታት ካብ ምፍጣርን ፍሉይ ሥነ ሓሳብ ካብ ምኽታልን ዝፍጠሩ እዮም። ከምዚኦም ዚኣመሰሉ ኣመንቲ ካብ ሓድነት ዕግርግርን ፍልልይን እዩ ዝሰልጦም። እንተዘይመቃቂሎም እንተዘይኣዕገርጊሮም ኣይቀስኑን። ስለዚኸስ ከም ቅዱስ ጴጥሮስ ሎሚ እውን እንተኾነ ብመንፈስ ቅዱስ ክትምርሑ እምበር ካብ ምርሒት መንፈስ ቅዱስ ሓሳበይ ይሓይሽ ኢልና ክንደርቅ የብልና። ናይ ዕለቱ ወንጌል እውን ዮሓ 10.11 ኢየሱስ ብዛዕባ መጓሲኡ እንኪዛረብ ናይዚ መጓሰ እዚ ዘይኮና ካልኦት ኣባጊዕ እውን ኣለዋኒ ንዓኤን ከይደ ከምጸን ኣብ ሓደ መጓሰ ከምጽኤን እየ። በዚ ከኣ ሓደ መጓሰ ኣብ ትሕቲ ሓደ መጓሰ ክኾና እየን ይብል። እዚ ከኣ ጓሳ ናይ ኩሉ ከምዝኾነ ናይ ናእሽቱን ዓበይትን ናይ ሃብታማትን ናይ ድኻታትን ናይ ሕያዎትን ሓጢኣተኛታትን ጓሳ ከምዝኾነ ይገልጽ። ስለ ኩሎም መጺኡ ስለ ኩሎም ከኣ መይቱ። ወላ ነቶም ከም ናይ ኣይሁድ ኣመለኻክታ ኣረሜን ዝነበሩ ምሳኡ ዘይነበሩ ዘይኣምኑ ዝነበሩ ናይ ካልእ እምነት ተኸተልቲ እውንከይተረፈ ምእንታኦም ምእንቲ ኩሉ እዩ መጺኡ። ሓደ መድሓኒ ጥራይ እዩ ዘሎና። እቲ ቀንዲ ፈተናና ግን ኣነ ናይዚ ጉጅለ እየ ወይውን ናይቲ ካልእ ንብል። ፍልልይ ክህሉ ግድን እዩ ኣድላዪን ሕጋውን እዩ ሓድነት ቤተክርስትያን ግን ግዲ እዩ። ኩልና ሓደ ጓሳ እኳ ደኣ ሕያዋይ ጓሳ ኢየሱስ ክርስቶስ ኣሎና። ጐይታ ካብ መንፈስ ምምቅቃል የድሕነና ኩልና ከምቲ ጐይታ ዝብሎ ከም ኣሕዋትን ኣሓትን ሓደ ኰና ኣብ ትሕቲ ሓደ መጓሰ እንኾነሉ ጸጋ ይዓድለና እንክብሉ ነዚ ዚስዕብ ስብከት ኣቅሪቦም።


text:
ናይ ስብከተ ወንጌል ነህዛብ ዝሓልይ ቅዱስ ማሕበር ህየንተ ኰይኖም ንነዊሕ ዓመታት ንዘገልገሉ ብፁዕ ካርዲናል ፊሎኒ ናይ ቅዱስ መቓብር ማሕበር ዓቢይ መምህርን ብፁዕ ካርዲናል ታግለ ናይ ስብከተ ወንጌል ነህዛብ ዝሓልይ ቅዱስ ማሕበር ህየንተ ንኽዀኑ ብር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ከምእተሰምዩ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ሓቢሩ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገአ ቫቲካን
ኣብ ፊሊፒንስ ናይ ርእሰ ከተማ ማኒላ ሊቀ ጳጳሳት ብፁዕ ካርዲናል ልዊስ ኣንቶኒዮ ታግለ ነቶም ናይ ስብከተ ወንጌል ነህዛብ ዝሓልይ ቅዱስ ማሕበር ህየንተ ኰይኖም ንዘገልገሉ ብፁዕ ካርዲናል ፈርናንዶ ፊሎኒ ንኽትክኡ ብቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ከምእተሰምዩን፡ ካርዲናል ፊሎኒ እውን ነቶም ናይ ቅዱስ መቓብር ማሕበር ዓቢይ መምህር ኰይኖም ንዘገልገሉ ዘለዉ ኣብ ወርሒ ሚያዝያ 2019 ዓ.ም. 80 ዓመት ዕድመኦም ንዝመልኡ ብሕገ ቀኖና መሰረት ናብ ልሂቅነት ንዝሰጋገሩ ንብፁዕ ካርዲናል ኤድዊን ፍረደሪክ ኦብራይን ንኽትክኡ ብቕዱስነቶም ከምእተሰምዩ ዝሓበረ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ኣስዒቡ፡ ነቲ ካብ 2006 ክሳብ 2011 ዓ.ም. ብህንዳዊ ተወላዲ እስያ ካርዲናል ኢቫን ዲያስ ደሓር እውን ብብፁዕ ካርዲናል ፊሎኒ ህየተነት ዝምራሕ ዝነበረ ናይ ኣስፍሆተ ወንጌል ነህዛብ ዝሓልዮ ቅዱስ ማሕበር ህየንተ ንኽዀኑ ፊሊፒናዊ ተወላዲ ክፍለ ዓለም እስያ ናይ ማኒላ ሊቀ ጳጳሳት ብፁዕ ካርዲናል ልዊስ ኣንቶኒዮ ታግለ ብቕዱስ ኣቦና ከምእተሰምዩ ዕለት 8 ታሕሳስ 2019 ዓ.ም. ዝወጸ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ፥ ብፁዕ ካርዲናል ልዊስ ኣንቶኒዮ ጐኪም ታግለ ዕለት 21 ሰነ 1957 ዓ.ም. ኣብ ናይ ፊሊፒንስ ርእሰ ከተማ ማኒላ ካብ ካቶሊካዊት ስድራ ካብ ፊሊፒናዊ ዓሌት ታጋሎግ ኣቦኦምን ካብ ቻይናዊ መበቆል ዘለወን ኣደ ዝተወልዱን ኣብ 1982 ዓ.ም. ማዕርገ ክህነት ዝተቐበሉን፡ ኣብ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ ፍልቀት ኣምር ኤጲስ ቆጶሳዊ ሲኖዶሳውነት ካብ ካልኣይ ጉባኤ ቫቲካን ንነጀው ብዝብል ኣርእስቲ ብዝደረስው ናይ መጽናዕቲ መጽሓፍ ብቲዮሎጊያ ሊቅነት ዘመስከሩን፡ ኣብ ሮማ ንቐጻሊ ሸውዓተ ዓመታት ቲዮሎጊያዊ ስነ ምርምር መጽናዕቲ ኣዕሚቖምን ኣብ 1997 ዓ.ም. ናይ ዓለም ሓቆፍ ናይ ቲዮሎጊያ ድርገት ኣባ ኰይኖም ከምእተሰምዩ የዘኻኽር።
ኣብ ፊሊፒንስ ናይ ካቴድራል ኢሙስ ቆሞስ ኰይኖም ኣብ ዘገልግልሉ ዝነበረ እዋን ኣብ 44 ዓመት ዕድመኦም ብቅዱስ ዮሓንስ ጳውሎስ ዳግማዊ ናይ ኢሙስ ሰበኻ ጳጳስ ንኽዀኑ ኣብ ወርሒ ጥቅምቲ 2001 ዓም. ተሰምዮምን ኣብ ናይ መንእሰያት ሓዋርያዊ ግብረ ኖልዎ ብዕምቆት ዝመርሑን ንፈለማ ግዜ እስያዊ ቅነ ካቶሊካውያን መንእሰያት ዘበገሱ ከምዝዀኑን ዕለት 13 ጥቅምቲ 2012 ዓ.ም. ብበነዲክቶስ መበል 16 ናይ ማኒላ ሊቀ ጳጳሳት ተሰምዮምን ሓደ ካብቶም ብበነዲክቶስ መበል 16 ካርዲናል ዝተሰምዩ እዮም። ናይ ካሪታስ ኢንተርናዚዮናሊስ ኣቦ መበርን ናይ ካቶሊክ ፈደራላዊ ማሕበር ቅዱስ መጽሓፍ እውን ኣቦ መንበር ኰይኖም ከምዘገልገሉን ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ኣፍሊጡ፡ ሓላፍነቶም ብወግዒ ኣብ ወርሒ ጥሪ 2020 ዓ.ም. ከምዝርከቡ ይሕብር።
ናይ ኣስፍሆተ ወንጌል ነህዛብ ዝሓልይ ቅዱስ ማሕበር ህየንተ ዘገልገሉ ብብፁዕ ካርዲናል ታግለ ዝተተክኡ 73 ዓመት ዝዕድመኦም ብፁዕ ካርዲናል ፈርናንዶ ፊሎኒ ናይ ቅዱስ መቓብር ማሕበር ዓቢይ መምህር ኰይኖም ከምእተሰምዩ ዝሓበረ ናይ ቅድስድቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ኣስዒቡ፡ ብፁዕ ካርዲናል ፊሎኒ ካብ 2001 ክሳብ 2006 ዓ.ም. ኣብ ኢራቕ ናይ ቅድስቲ መንበር ሓዋርያዊ ልኡኽ ኣብ 2003 ዓ.ም. ኣብቲ ጽንኩር ናይ ውግእ እዋን ምስ ሕዝቢ ዒራቕ ዝበሉን ደሓር እውን ንሓደ ዓመት ኣብ ፊሊፒንስ ናይ ቅድስቲ መንበር ሓዋርያዊ ልኡኽ ኰይኖም ኣብ ምግልጋል እንከለዉ ናይ ኣስፍሆተ ወንጌልን ነህዛብ ዝሓልዩ ቅዱስ ማሕበር ህየንተ ንኽዀኑ ተሓርዮም ካብ 2011 ዓ.ም. ክሳብ 2019 ዓ.ም. ኣብዚ ሓዋርያዊ ሓላፍነት ዘገልገሉን እቲ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ዘኻዕበትዎ ተመክሮ ነቲ ናይ ቅዱስ መቓብር ማሕበር ዓቢይ መምህር ንኽዀኑ ንዝተወሃቦም ሓድሽ ሓላፍነት ዓቢይ ድጋፍ ከምዝዀኖም እውን የመላኽት።


text:
ኣብ ክልል ትግራይ ንፈለማ ግዜ ብቫይረሰ ኮሮና ዝተትሓዙ 4 ሰባት ተረኺቦም:: እቶም 4 ሰባት ካብ ጅቡቲ መፂኦም ኣብ መወሸቢ ማእኸል ዝፀንሑ ምዃኖም’ውን ተገሊጹ’ሎ::
ሓላፊ ቢሮ ሓለዋ ጥዕና ክልል ትግራይ ዶክተር ሓጎስ ጎድፋይ ሎሚ ድሕሪ ቐትሪ ንቴሌቪዥን እቲ ክልል ኣብ ዝሃብዎ ሓበሬታ ኣብ ከተማ መቐለ ኣብ ዝርከብ መወሸቢ ማእኸል ተወሺቦም ዝፀንሑ ሰባት ብዝተኻየደ ምርመራ 4 ደቂ ተባዕቲዮ ብቫይረስ ኮረና ከምዝተትሓዙ ሓቢሮም:: እቶም በቲ ቫይረሰ ዝተትሓዙ ሰባት ካብ ጅቡቲ ናብ መቐለ ዝመፅኡ ምዃኖም’ውን ተገሊጹ’ሎ::
እቲ ቫይረስ ከምዝሓዞም ዝተረጋገፀ ሓደ ወዲ 33 ዓመት ዘዋሪ መኪና ብተወሳኺ 28: 25: 24 ዝዕድሚኦም ሰለስተ ሰባት ድማ ሓገዝቲ ዘዋሪ መኪና እዮም:: ዛጊድ ኣብ ክልል ትግራይ ን608 ሰባት ምርመራ ከምዝተኻየደሎም ድማ ሓቢሩ:: ካብቶም ምርመራ ዝተገበረሎም እቶም 268 ሰባት ካብ ጅቡቲ ናብ መቐለ ዝመፁ ኮይኖም እቶም 4 ሰባት ድማ ሎሚ ረቡዕ በቲ ቫይረስ ከምዝተትሓዙ ተረጋጊፁ ኣሎ::
ብተወሳኺ ሚንስትር ሓለዋ ጥዕና ኢትዮጵያ ሎሚ ረቡዕ 25 በቲ ቫይረስ ዝተትሓዙ ሰባት ከምዘለዉ ገሊጹ’ሎ:: ሎሚ ረቡዕ ኣብ ምምሕዳር ከተማ ኣዲስ ኣበባ ብተወሳኺ ድማ ኣብ ክልላት ኦሮምያን ደቡብን በቲ ቫይረስ ዝተትሓዙ ሓደሽቲ ሰባት ከምዘለዉ ሓቢሮም ኣለው:: እቲ ኣብ ክልል ትግራይ ዝተረኸበ ምስ ናይ ሚንስትር ጥዕና ዕለታዊ ፀብፃብ ተኻቲቱ ንምንታይ ዘይተገለፀ ንዝብል ካብ ኣመራርሓ ቢሮ ሓለዋ ጥዕና ክልል ትግራይ መልሲ ንምርካብ ብተደጋጋሚ ዝገበርናዮ ፃዕሪ ኣይሰመረን::


text:
ብምኽንያት መበል 20 ዓመት ናጽነት ኤርትራ፡ ንሕቶታት ደሞክራሲ ዝምልከት ምስ ቪኦኤ ቃለ-መጠይቕ ዝገበረ ምንስተር ዜና ኤርትራ ኣቶ ዓሊ ዓብዱ፡ ህዝቢ ብዘይ ዓሌትን ቀቢላን ተሳንዩ ዝነብረሉ ባይታ-ምክብባር ምፍጣር፡ ብእኡ ኣቢልካ ድማ ፖለቲካዊ ርግኣት ምኹስኳስ፡ ኣምር ደሞክራሲ ኤርትራ`ዩ ኢሉ።
ህዝቢ ኤርትራ ሎሚ ድሕሪ 20 ዓመት ናጽነት፡ ኣብ መድመጺ ሳጹን ቀሪቡ ፖሊቲካዊ መራሕቱ ዝመርጸሉ መድረኽ ኣይረኸበን ተባሂሉ ይንቀፍ ንዝብል ሕቶ ክምልስ ከሎ፡ “መድመጺ ሳጹን ኮይኑ ጸኒሑ ቅንይ ኢሉ ናይ ሬሳ ሳጹን ዝቕየር፡ ምስ ኽውንነትና ዘየሳኒ፡ ካብ ካልእ ተኾብዩ ዝግበር ተዋስኦታት፡ ኣብ ብዙሓት ሃገራት ንርእዮ ስለዘለና፡ ብዝኾነ ኣደናጋሪ ስብከት ተታሊልና፡ ነቲ ኣብ ካልኦት ሃገራት ዘየለ ልዑል ሃገራዊ ስኒትን ሓድነትን ክንገድፍ ፍቓደኛታት ኣይኮናን” ኢሉ።
ስለምንታይ`ዩ ኣብ ኤርትራ ዝኾነ ዓይነት ናይ ውልቂ ጋዜጣታት ዘየለዋ? ንዝብል ሕቶ ክምልስ ከሎ ድማ፡ ኣብ ዝኾነ ዓለም ዘለዋ ሚድያታት`ውን ብመን ከምዝምወላን ንየናይ ዛዕባ ኸምዘገልግላን ሓደ ብሓደ እንተፈቲሽናየን ናጻ ኸምዘይኮና ንምርዳእ ዘጸግም ኣይኮነን ኢሉ። እኳ ድኣ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ሚድያ ብልጭኡ መንግስቲ ወይ ውልቂ ዝውንኖ ዘይኮነ ህዝቢ ዝዋንኡ ንምዕባለ ህዝቢ ዝሰርሕ ልምዓታዊ ሚድያ ኣለና ኢሉ።


text:
ፕሬዝዳንት ኦባማ ምስ ስድርኦም ኣብ ታንዛኒያ ኣብዝኣተውሉ እዋን ኣብ ከተማ ዳር ኤስ ሰላም ኣብ መዕረፎ ነፈርቲ ብፕሬዝዳንት ታንዛኒያ ጃካያ ኪክዌተ ድሙቕ ኣቀባብላ ተገይሩሎም።ኣሽሓት ነበርቲ እታ ከተማ ንዕኦም ዝሓዘት መኪና ንምርኣይ ካብ መዕረፎ ነፍርቲ ጀሚሮም ሪጋ ሒዞም ንጎደናታ መሊኦምዎ ይርኣዩ።
ክልቲኦም ፕሬዝዳንትታት ኣብ ዝሃብዎ ናይ ሓባር ጋዜጣዊ መግለፂ ፕሬዝዳንት ኪክዌተ ብ’’ኮርፔረሽን ብድሆ ሚሊኒየም’’ ኣቢሎም ንዝሃብዎ ሓገዝ ንፕሬዝዳንት ኦባማ ኣመስጊኖምዎም።ህዝቦም በዚ ፕሮግራም እዚ ተረባሕቲ መሰረታዊ ኣገልግሎታት ዝስተ ማይን ትምህርትን ኮይኖም ኣለው ኢሎም።
ኣብታ ምብራቕ ኣፍሪካዊት ሃገር ንኽልተ ማዕልታት ኣብዝፀንሕሉ እዋን ምስ ፕሬዝዳንት እታ ሃገርን ምስ መራሕቲ ንግድን ተራኺቦም ክዘራረቡ እዮም።
ፕሬዝዳንት ኦባማ ኣብ ትሕቲ ስሃራ ኣፍሪካ ምምራት ሓይሊ መብራህቲ ንምድንፋዕ ዝሕግዝ ሓድሽ ተበግሶ ትማሊ ሰንበት ዕላዊ ገይሮም ኣለው።በቲ ተበግሶ ተረባሕቲ ካብዝኾና ሸሞንተ ሃገራት ኣፍሪካ ታንዛኒያ ትርከበን።
ታንዛኒያ ዝዓብየ ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ሓገዝ ካብ ዝረኽባ ሃገራት’ውን ሓንቲ እያ።ፕሬዝዳንት ኦባማ ግን ኣብታ ሃገር ረድኤት ከኮነስ ኢንቨስትመንት ክውስኽ ተስፋ ኣለዎም።
ፕሬዝዳት ኦባማ ትማሊ ሰንበት ነይሮም ናይ ደቡብ ኣፍሪካ ዑደቶም ዝዛዘሙ።ንስለስተ ማዕልታት ኣብ ደቡብ ኣፍሪካ ኣብ ዝፀንሕሉ እዋን ብፅኑዕ ሓሚሞም ዝርከቡ ኔልሰን ማንዴላ ተኣሲሮምሉ ኣብ ዝነበሩ ሮብን ኣይላንድ በፂሖም።
ፕሬዝዳንት ኦባማ ኣብ ዩኒቨርስቲ ኬፕ ታውን ኣብ ዘስምዕዎ መደረ ሸቶ ፖሊሲ ዩናይትድ ስቴትስ ኣብ ኣፍሪካ ኣቐሚጦም።
እቶም ፕሬዝዳንት ኣብ ትሕቲ ስሃራ ኣፍሪካ ተጠቃምነት ሓይሊ ኤለክትሪክ ብኽልተ ዕፅፊ ንምውሳኽ ዘኽእል ዝበልዎ ‘’ፓወር ኣፍሪካ’’ ንዝተብሃለ ሓድሽ ተበግሶ ዩናይትድ ስቴትስ ኣብቶም ዝቕፅሉ ሓሙሽተ ዓመታት 7 ቢሊዮን ዶላር ክትወፊ ኢያ ኢሎም።
ኣብዚ ዘለናዮ መዋእል ኤልክርትሪክ ምርካብ ወሳኒ እዩ ዝበሉ ንሶም ‘’ህፃናት ከፅንዑ፣ሓሳብ ናብ ተግባራዊ ውራይ ንምስግጋር፣ስድራታት ኣዝዮም ኣገደስቲ ዝኾኑ ጠለባት ክረኽቡ፣ኣፍሪካ ናብ ናይ ዓለም ቁጠባ ክትኣቲ ቀንዲ መራኸቢ መስመር ሓይሊ መብራህቲ እዩ።’’
ዩናይትድ ስቴትስን መሻርኽታን ኣብዚ ሓድሽ ተበግሶ ፈለማ ምስ ኢትዮጵያ፣ጋና፣ኬንያ፣ላይበሪያ፤ናይጀሪያን ታንዛኒያን ክሰርሓ እየን።
ኣብ መደርኦም ብተደጋጋሚ ኣፍሪካ ትምዕብል እያ ዘላ ክብሉ ተዛሪቦም ኦባማ። እንተኾነ ግን ኢሎም ንሶም እታ ክፍለ ዓለም ንሰብኣዊ መሰላት እትህቦ ቦታ ትሑት ስለዝኾነ ህፁፅ ምምዕራይ ከምዝሓትት ኣጠንቂቖም።
ፕሬዝዳንት ኦባማ ንደቂ ኣንስትዮ ዘየሳተፈት ሃገር ክትበፅሖ ኣብ ዝግብኣ ምዕባለ ኣይክትበፅሕን እያ ኢሎም።ኣብ ማሊ፣ሱማሊያን ሱዳንን ይካየዱ ንዘለው ግጭታት ኣፍሪካዊያን ትካላት ፍታሕ ክናድዩ ፀዊዖም።
ብኻሊእ ዜና ፕሬዝዳብት ኦባማ ኣብ ከተማ ሲዌቶ ንዝትኣከቡ ሰባት መደረ ኣብ ዘስምዕሉ ዝነበሩ እዋን ቁፅሮም 24 ዝኾኑ ኢትዮጵያዊያን ሙስሊም ማሕበረሰብ ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ሙስሊም ማሕበረበ ትፍፅሞ ዘላ ዝበልዎ በደል ጠጠው ንኽተብል ፅዕንቶ የሕድሩ ክብሉ ተቓውሞ ኣስሚዖም።
ፕሬዝዳንት ኦባማ ናይ ታንዛኒያ ዑደቶም ዛዚሞም ፅባሕ ሰሉስ ናብ ዋሽንግተን ዲሲ ክምለሱ እዮም።


text:
Radio Erena: 11 March 2020
መንግስቲ ኢጣልያ፣ ነቲ ስግኣቱ ካብ ግዜ ናብ ግዜ እናዓበየ ዝምጽእ ዘሎ ምስፍሕፋሕ ኮሮናቪረስ ንምግታእ፣ ካብታ ሃገር ምውጻእ ይኹን ናብ ሃገር ንምእታው ንዘይተወሰነ ግዜ ደው ክብል ትእዛዝ ኣመሓላሊፉ።
ኣቐዲሙ ኣብ ሰሜናዊ ክፍላ እታ ሃገር ንዝተኣወጀ፣ ንምንቕስቓስ ሰባት ዝድርት ትእዛዝ፣ ካብ ሰኑይ 9 መጋቢት ኣትሒዙ፣ ነቲ ኣስታት 60 ሚልዮን ዝግመት መላእ ህዝቢ ኢጣልያ ከምዝምልከቶ’ዩ ተነጊርዎ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ኢጣልያ ዡሰፐ ኮንተ፣ መላእ ኢጣልያ ክትውሸብ ዝወሰነሉ ምኽንያት፣ ኣብ 24 ሰዓታት ልዕሊ ሓደ ሽሕ በቲ ቫይረስ ዝተለኽፉ ሰባት ስለዝተረኽቡ’ዮም።
ኢጣልያ እታ ኣብ ኤውሮጳ ቀንዲ ግዳይ እዚ ሕማም ኮይና፣ ዛጊት ልዕሊ 9 ሽሕ ሰባት እቲ ቫይረስ ክርከቦም እንከሎ ልዕሊ 460 ድማ ሞይቶም።
ብዘይካ’ዚ ኤርትራ ናብ እትርከበን ሓያሎ ሃገራት ብስራሕን ዑደትን ዝገሹ ኢጣልያውያን፣ ኣብ ዝኣተዉለን ሃገራት እንተወሓደ ንክልት ቅነ ይውሸቡ ኣለዉ።
ናይ ዕረፍቲ ግዜኦም ዛዚሞም፣ ብ29 ለካቲት ናብ ኣስመራ ዝተመልሱ ሽዱሽተ መማህራን ቤት ትምህርቲ ኢጣልያ፣ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ኣብ ከባቢ ቪላጆ ተወሺቦም ከምዘለዉ ይፍለጥ።
ድሕሪ ኢጣልያ ኣብ ካልኣይ ደረጅ ተሰሪዓ ዘላ ፈረንሳ ብወገና፣ 19 ሰባት ብሰንኪ እዚ ቫይረስ ክሞቱ እንከለዉ፣ ሚኒስተር ባህልን ቱሪዝምን ሓያሎ ኣባላት ፓርላማንን ዝርከብዎም ልዕሊ 1000 ሰባት ምልክታት እቲ ሕማም ተራእዮም።
ኮሚድ 19 እናተባህለ ዝጽዋዕ ዘሎ፣ ረስኒ፣ ሰዓል፣ሕጽረት ምስትንፋስ፣ ምጭብባጥ ጭዋዳድን ቅርጣማትን ዝምልክታቱ ሕማም ኮሮናቫይረስ፣ ብደረጃ ዓለም ስግኣት ፈጢርሉ ኣብ ዘሎ እዋን፣ ምንቅስቓስ ሰባትን ንግድን ይድርት ብምህላው፣ ዓለምና ናብ ከቢድ ቁጠባዊ ቅልውላው ከይትሽመም’ውን ተሰጊኡ ኣሎ።
==============


text:
ዓለም ኣብ ወራር ሩስያ ንዩክሬን ኣተኩርሉ ኣብ ዘሎ እዋን፡ ነቲ ኣብ ኣፍሪቃ ዞባ-ሳሕል ብእስላማዊ ዕጡቓት እናወሰኸ ዝኸይድ ዘሎን፡ ናብ ምዕራባዊ ኣፍሪቃ`ውን ዝልሑኽ ዘሎን መጥቃዕትታት፡ ሃገራት ሸለል ከይብልኦ ነቲ ኩነታት ዝከታተሉ ተንተንቲ የጠንቅቑ`ለዉ። ሓይልታት ፈረንሳ ኣብ ኣይቮሪኮስት፡ ኣድማዒ ዝኾነ ግብረ መልሲ ንምሃብ ዘኽእል ስልጠና ይህቡ'ለዉ። ተንተንቲ ግን፡ ድኽነትን ማሕበራዊ ጉድለታትን ፡ ግብረ ሽበራዊያን ንመንእሰያት ንኽምልምልሉ ዕድል ዝ ህብ ምዃኑ የዘኻኽሩ።
ኣብቲ ክሳብ ዋና ከተማ ኣይቮሪኮስት ዝዝርጋሕ ከባብታት ወሰን ባሕሪ፡ ኣይቮሪኮስትያውያንን ፈረንሳውያንን ሓይልታት ነቲ እናዓበየ ዝኸይድ ዘሎ ስግኣት ንምግጣሙ ክለማመዱ ይርኣዩ። ካብ 2020 ጀሚሩ፡ ምስ ኣልቃዒዳን ዳዕሽን ምትእስሳር ዘለዎም ኣሸበርቲ ጉጅለታት ኣብ ልዕሊ ሓይልታት ኣይቮሪኮስት መጥቃዕትታት ፈጺሞም`ዮም።
ሓደ ሽሙ ክነግር ዘይደለየ ኣይቮሪኮስታዊ ኮማንዶ፡ እቲ ስግኣት ርኡይ ምዃኑን ብኹሉ ዓቕሞም ክገጥምዎ ይዳለዉ ከምዘለዉን ከምዚ ክብል ይገልጽ: "ኣብዚ ኣብ ኣይቮሪኮስት ኣብ ምክልኻል ግብረ-ሽበራ ኢና ኣተኩርና ዘለና ምኽንያቱ ኣብ ሰሜናዊ ክፋል`ዛ ሃገር ድሮ ግብረ-ሽበራ ይርአ ስለዘሎ። ኣብዚ ድማ ብባሕሪ ብኣየርን ብመሬትን ኢና ንዳሎ ዘለና። ነዚ ኢና ኣብዚ ገምገም ባሕሪ ልምምድ ንገብር ዘለና" ይብል።
ተንተንቲ ጉዳይ ጸጥታ ግብረ-ሽበራ ናብተን ኣብ ገምገም ባሕሪ ዝርከባ ሃገራት ይዛመት ኣሎ፡ ካብ መንጎዚአን ድማ ኣይቮሪኮስት:ጋና:በኒንን ቶጎን ተጠቀስቲ`የን ይብሉ።
ሰፊሕ ክፋላት ቡርኪናፋሶ:ማሊ: ኒጀር ግን ድሮ ብመዓልታዊ መጥቃዕቲ ይሕመስ ከምዘሎ`ዩ ዝግለጽ።
ነበርቲ`ቲ ከባቢ ገምገም ባሕሪ ኣይቮሪኮስት፡ ምስ`ቶም ኣሸበርቲ ናይ ምትሕብባር ኣንፈት ዘርእዩ እንተኾይኖም ዝተሓተተ ኣዛዚ ሓይልታት ፈረንሳ ኣብ ኣይቮሪኮስት ኮሌነል ኣርናውድ መተይ፡ ስግኣት ከምዘሎ ይገልጽ፡"ኣብዚ እዋን`ዚ ነበርቲ ከባቢ ምስቶም ጅሃዳውያን ኣይተሓባበሩን `ዮም ዘለዉ። ምኽንያቱ ካብ ሓይልታት ኣይቮሪኮስት ሓያል ዝኾነ ስራሕ ስለዝካየድ፡ ግን ከኣ ኣየሰክፈናን`ዩ ማለት ኣይኮነን" ይብል።
ኣስዒቡ እቲ ካብ ቡርኪናፋሶ ናብ ኣይቮሪኮስት ከይዝርጋሕ ኣስጊኡ ዘሎ ግብረ-ሽበራ፡ ነቲ ስግኣት ክንከላኸሎ ኣይንኽእልን ኢና፡ ተዋጊእና ግን ኣብ ልዕሊ`ቲ ስግኣት ክንዕወት ንኽእል ኢና ኢሉ።
ኣመሪካ ዝሓለፈ ወርሒ ሓደ ኣብ መንጎ ዞባዊ ሓይልታትን ኔቶን ከምኡ`ውን ሓይልታት ኣመሪካን ሓደ ምትሕብባር ንምፍጣር ሓደ ፍሊንትሎክ ዝተባህለ ልምምድ ንመጀመርያ ግዜ ጌራ ኔራ። ኣምባሳደር ኣመሪካ ኣብ ኣይቮሪኮስት ሪቻርድ በል፡ ኣንጻር`ቶም ናብ ደቡብ ገጾም ዝዝርግሑ ዘለዉ ጉጅለታት ሽበራ ቀጻልነት ዘለዎ ጻዕሪ የድሊ ይብል።
"ባህርያት ናይዚ ስግኣት፡ መሊእካ ክትምሕዎ ዘጸግም`ዩ። ግን ገና ኣብ ምጭጭሑ ከሎ ክትዓግቶ ዝክኣል`ዩ። ነዚ ህዝቢ ኣብ ምሕጋዝ ድማ ንሱ`ዩ ዘዐውት ኮይኑ ዝስምዓኒ" ይብል።
ተንተንቲ ግን፡ ወተሃደራዊ ፍታሕ ንበይኑ እኹል ኣይኮነን ይብሉ። ጀፍሪ ጁሊን ካዎ፡ ካብ ኣብ ፈረንሳ ዝመደበሩ ፍሪድሪች ናውማን ፋውንደሽን`ዩ፡"እቲ ከባቢ ድኽነትን ድሕረትን ዘጥቅዖ ርኡይ ማሕበራዊ ጸገማት ዘለዎ`ዩ። እኹል ኣብያተ ትምህርቲ፡ ማይ: ኤለክትሪክ ከምኡ`ውን ንመንእሰያት ስራሕ የብሉን። ስለዚ እቶም ኣሸበርቲ ነዚ ማሕበራዊ ጉድለታት መዝሚዞም`ዮም ነቶም መንእሰያት ዝምልምልዎም" ይብል።
ነቲ ድልውነት ንምርግጋጽ ድማ ኣብቲ ዞባ ኣህጉራዊ ጻዕርታት ክሕይል ይጽውዕ።
((ሐንርይ Wኢልኪንስ፣ ፎር ቭዖዓ ኘውስ፣ ዓቢድጃን፣ ዒቮርይ ጮኣስት))


text:
ፖሊስ ኣመሪካ "ክትንፍስ ኣይክኣልኩን" ኣብ ልዕሊ ዝበለ እሱር እናቐለዱ ተራእዮም
ኣብ ኣመሪካ ሓደ እሱር ፖሊስ ንቑልቑል ኣፉ ምስ ደፍኡዎ ክትንፍስ ኣይክኣልኩን እናበለ ክምሕጸን እንከሎ፡ ሓንቲ ካብኣቶም "ንስኻ ክትትንፍስ'ውን የብልካን" ኢላ ትቕልደሉ ምንባራ ዘርኢ ምስሊ ወጺኡ።
እዚ ሓድሽ ቪድዮ ወዲ 48 ዓመት ዊልያም ጃኔት ኣብ ቴኔሲ ኣብ ዝርከብ ቤት ማእሰርቲ ኢዱ ተኣሲሩ ኣብ መሬት ተደፊሩ የርኢ።
እቲ እሱር "ሓግዙኒ" . . . እናበለ ንሰራሕተኛታት እቲ ቤት ማእሰርቲ ክምሕጸን ከምኡ'ውን ብዝተፈራረቐ ድምጺ "ክቐትሉኒ'ዮም" ክብል ይስማዕ።
ብፍላይ እታ ሓንቲ ፖሊስ "ክትትንፍስ'ውን የብልካን" ኢላ ዘሰክፍ ጸርፊ ትጻረፍ።
ኣብ ልዕሊ እቶም ፖሊስ ዝቐረበ ክሲ፡ እታ ፖሊስ ድምጺ እቲ እሱር ብምምሳል "ክትንፍስ ኣይክኣልንኩን" ኢላ ክተባጭኡ እንከላ፡ ካልእ ፖሊስ ድማ ክስሕቕ ይስማዕ።
ብኸምዚ ንሓሙሽተ ደቒቕ ኣብ መሬት ጸቒጦምዎ ከም ዝጸንሑ ተሓቢሩ ኣሎ።
ኣብዚ ምስሊ ካብ ዘለው ፖሊስ እቲ ሓደ ተዓፊኑ ክመውት ስለ ዝኽእል ክትንፍስ ንግበር ይብል።
እቲ ክሲ፡ ፖሊሲ ንዊልያም ብዝባኑ ክደፍኡዎ ከለው ገጹ ናብ ቀይሕን ሰማያውን ሕብሪ ተለዊጡ ዳርጋ ሙውት መሲሉ ምንባሩ የረድእ።
ውጽኢት መርመራ ኣስክሬን ዊልያም ግን፡ እቲ ውልቀሰብ ሓሽሽ ተጠቒሙ ከም ዝሞተን ፖሊስ ኣብ ቀይዲ ንምውዓል ዝተጠቐምሉ መገዲ ክዕፍኖ ከም ዝኽኣለን በዚ ምኽንያት ከም ዝሞተን ይሕብር።
ፖሊስ ንቑልቑል ኣፉ ደፊኦም ኣብ ዝባኑ ተጻዒኖም ዓቕሉ ስለ ዘጽበብሉ ዕብሰት "ተወሳኺ ምኽንያት ሞት" ዊልያም ከም ዝኾነ ተጠቒሱ ኣሎ።
እዚ ግዳይ ጻዕዳ ኮይኑ፡ ጓሉ ብሞት ወላዲኣ ፖሊስ ተሓታቲ ከም ዝኾነ ትገልጽ።
በዚ ምኽንያት ሸውዓተ ኣባላት ፖሊስ ሓይሊ ብዘይኣግባብ ተጠቒሞም ዝብል ክሲ ቐሪቡሎም ኣሎ።


text:
ኣብ ሕቡራት መንግስታት ኣምባሳደር ዩናይትድ ስቴትስ ሳማንታ ፓወር ኣብዚ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ዝመደብሩ ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ናይ ሰላም ኢንስቲቲዩት ትማሊ ረቡዕ ኣብ ዘስምዕዖ መደረ ሃገረን ኣብ 2016ን 2017 ካብ 100 ሽሕ ስደተኛታት ተወሳኺ 30 ሽሕ ስደተኛታት ንምቕባል መደብ ከምዝሓዘት ሓቢረን።
ሰብኣዊ ሓገዝ ኣብ ምቕራብ ኣብ ቅድሚት ከም እትስራዓ ሃገር ኢለን ሳማንታ ፓወር ዩናይትድ ስቴትስ ንግጭት ሶሪያ ጥራሕ ልዕሊ 5.1 ቢሊዮን ዶላር ትልግስ ከምዘላን ደገፋ ከምዝቕፅልን ገሊፀን።
መንግስታት ንስደተኛታት ኢዶም ዘርጊሖም ክቕበሉን ዛጊድ ንስደተኛታት ተቐቢለን ዘተናግዳ ሃገራት እውን ስደተኛታት ዓርሶም ንክኽእሉ ዝበለፀ ስራሕ ክሰርሓን ፀዊዐን ኣምባሳደር ሳማንታ ፓወር።ዕላማና እንተወሓደ ልዕሊ ሓደ ሚሊዮን ስደተኛታት ህፃናት ናብ ቤት ትምህርቲ ክኣተው ካልኦት ሓደ ሚሊዮን ህፃናት ድማ ናይ ሕጊ ደገፍ ክረኽቡን ምግባር እዩ ኢለን።
ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ፕሬዝዳንት ባራክ ኦባማ ኣብ ዝቕፅል መስከረም ኣብ ዝካየድ ጉባኤ ሕቡራት መንግስታት ዋዕላ ስደተኛታት ከተናግዱ ከለው ወግዓዊ ረቂቕ ንድፊ ከቕርቡ እዮም ኢለን።
"ዕላማ እቲ ኣኼባ ሃገራት ዝዓበየ ፃዕርታት ክገብራ ንምትሕብባር እዩ።መንግስታት ንሕቡራት መንግስታትን ትካላት ሰብኣዊ ሓገዛትን ዝውዕል ገንዘብ ከወፊዩን ወፈይኦም ብ30 ሚእታዊ ክውስኹን ምግባር እዩ" ኢለን ኣምባሳደር ሳማንታ ፓወር።
ብመሰረት ናይ ሕቡራት መንግስታት ትካል ስደተኛታት ኣብ መወዳእታ 2015 ኣብ ዙሪያ ዓለም ልዕሊ 65 ሚሊዮን ሰባት ካብ መንበሪኦም ተመዛቢሎም ኣለው።ልዕሊ ፍርቂ ህፃናት እዮም።


text:
ኣብ ኤርትራ 'ስልታዊ ሰፊሕን ከቢድን ብመንግስቲ ዝፍጸም መግሃስቲ መሰላት ከምዝራኣይን ዝሕተት ሰብ ከምዘየለን ደምዲምና ኣለና።ገበናት ሰብኣዊነት ተፈጺሙ’ውን ይኸውን' ይብል እቲ ኮምሽን።
'ብሕልፊ መናእሰይ ቅብፀትን ለውጢ ንምምፃእ ሓይሊ ኣልቦ ኮይኑ ከምዝስመዖምን፣ኣማኢት ኣሻሓት መናእሰይ ንህይወቶም ኣብ ሓደጋ መንግስቶምን ጨካናት ኣስገርቲ ሰባትን ኣውዲቖም ይሃድሙ’ለው' ይብላ ሸይላ ኪቱሪት።
'ዘይርካ ዘይርካ ንመግሃስቲ መሰላት ኣብ ኤርትራ ዝሕተተሉ መንግስቲ ኤርትራ’ዩ' ምስበላ፣'ቀንዲ ተሓተቲ' ንዝበለኦም ዝተፈላለዩ መንግስታዊ ኣካላት ዘርዚረን ኣለዋ።
መንግስቲ ኤርትራ ግና ‘እቲ ክሲ ባዶ ጠቀነ’ዩ።እዚ ክሲታት’ዚ፡ መቐጸልታን መዕረጊን ናይቲ፡ ኤርትራ ኣብ ፖለቲካዊ፡ ቁጠባዊን ማሕበራዊን ምዕባለ፡ እንተላይ ኣብ መዳይ ሰብኣዊ መሰላት እተመዝግቦ ዘላ ገስጋስ ንምዕናው ኪካየድ ዝጸንሐ ፖለቲካዊ ድርኺት ዘለዎ ዘመተ እዩ’ ከምዝበለ ዝዝከር’ዩ።


text:
ውግእ ብቀጥታ ናይ ደቂ-ሰባት ህይወት ዝቐዝፍ ናይ ጥፍኣት ስራሕ እዩ። ምስኡ ንሂወት መቐጸሊ መነባብሮ ዝዀነ ኩሉ የዕኑ። ሰላምን ቅሳነትን ሕብረተሰብ ከሊኡ ናብ ጥምየትን ስደትን ዘቃልዕ ተግባር እዩ። ዘዕኑ እምበር ዝሃንጽ ኲናት የለን። ብምዃኑ ውግእ ንኸይክሰት ሓያል ቃልሲ ይሓትት። ህዝቢ ኤርትራ ልዕሊ ማንም ህዝቢ ውግእን ወረ ውግእን እንታይ ምዃኑ ጽቡቕ ገይሩ …ዝተረፈ ኣንብቡ
ዜና
መድረኻዊ ጻዊዔት፡
መድረኻዊ ጻዊዔት፦ ህዝቢ ኣብ ጉዳዩ ተዓዛቢ ክኸውን ኣይግባእን!! ኲናት ኣብ መንጎ ስርዓት ኢሳያስ ኣፈወርቅን መንግስቲ ትግራይን ክብሃል ብዝኽእል ብኹሉ መኣዝን ተወሊዑ ኣሎ። ህዝቢን ሰራዊትን ዳግም ይሃልቁ ኣለው። ንብረትን መሰረተ ልምዓትን ይዓንው ኣሎ። ህዝቢ ኤርትራን ህዝብ ትግራይን እና ተሃደኑ ገንሽል ናይ ሓደ ብዂናት ዝሰኸረ ሓሳድ መራሒ ኮይኖም ኣለው። ስርዓት ኢሰያስ ኣብ …ዝተረፈ ኣንብቡ
ኣብ ከተማ ዓዲ–ግራት ዝርከቡ ኤርትራውያን ዜጋታት ኣብ ከቢድ ሽግር ከምዘለው ካብ’ቲ ቦታ ዝበጽሓና ዜና የራጋግጽ።
ኣብ ከተማ ዓዲ–ግራት ዝርከቡ ኤርትራውያን ዜጋታት ኣብ ከቢድ ሽግር ከምዘለው ካብ’ቲ ቦታ ዝበጽሓና ዜና የራጋግጽ። ኣብ ከተማ ዓዲ–ግራት ዝርከቡ ዜጋታትና ኣብ ርእሲ’ቲ ኣብ መላእ ትግራይ ተነቢሩ ዘሎ ዕጽዋን ክባን፡ ኣብ ልዕሊ እዞም ዜጋታት ዝወርድ ዘሎ ድርብ ኣደራዕ ዝኸፍአ ምዃኑ ዜጋታትና ብምረት ይገልጹ ኣለው። ቅድሚ ክልተ ዓመት ማለት ኩናት ቅድሚ ምውላዑ …ዝተረፈ ኣንብቡ


text:
ኣብ መንጎ ሓይልታት ምክልኻል ሃገር ኢትዮጵያን ምምሕዳር ክልል ትግራይ ወይ ድማ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ(ህወሓትን ) ዝካየድ ዘሎ ኲናት ዛጊት ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ሰላማዊያን ሰባት ተሰዲዶምን ተጋፊዖምን ዝብሉ ጸብፃባት ካብ ዝተፈላለዩ ማዕከናት ዜና ዓለምን ተሓለቕቲ ሰብኣዊ መሰላትን ይስማዕ ኣሎ ።
ኣብ ከባቢ ክልል ትግራይ ንልዕሊ ሓደ ወርሒ ዝኾነ ይኹን መለዋወጢ ሓበሬታን ማዕከናት ማሕበራዊ ሚድያን ተቋሪፆም ሓቂ ዝኾነ ሓበሬታ ንምርካብ ኣፀጋሚ ኮይኑ ይርከብ ። ብሰንኪ እቲ ጎንፂ መረበቶም ገዲፎም ንሩባ ተከዘ ኣቋሪፆም ናብ ጎረቤት ሃገር ሱዳን ዝኣተዉ ህዝቢ ቁፅሮም ልዕሊ 50 ,000 ምብፅሑ ካብ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ዝተረኽበ ሓበሬታ የርኢ ።
ከም ፀብፃብ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ካብ መንጎ እዞም ስደተኛታት ደቂ ኣንስትዮ ፣ሕፃናትን ነፍሰፆራትን ከምዝርከበኦም ሓቢሩ እዩ። ብሰንኪ እዚ ጎንፂ ተጋፊዕና ዝበላ ደቂ ኣንስትዮ ድምጺ ኣሜሪካ ኣዘራሪቡወን ኣሎ። ገለ ካብኣተን ጾታዊ መጥቃዕቲ በፂሑና ክብላ 'ውን ይዛረባ ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ።
ሙሉእ ትሕዝትኡ ኣብዚ ምስማዕ ይከኣል።


text:
ኤርትራውያን፣ ንቀዳማይ ሚኒስተር ኢጣልያ፣ መገሻኦም ክስርዙ ወይ 360 ኣስከሬናት ላምፓዱሳ ምስኦም ክማልኡ ሓቲቶም
ኣብዚ ናይ 3ጥቅምቲ 2013 ህልቂት ላምፓዱሳ ዝዝከረሉን ቀዳማይ ሚኒስተር ኢጣልያ ናብ ኤርትራ ክገሹ ዝመደብሉን ኣጋጣሚ ሰለስተ ኤርትራዊ ፖለቲካዊ ውድባት (ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ፣ ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ-ሕድሪን ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሕን) ዝሓደሮም ዓሚቕ ሻቕሎትን ቅሬታን ብምጥቃስ ናብ መንግስቲ ኢጣልያ መዘክር ሰዲዶም። ኣብቲ መዘክሮም ናይ ኢጣልያ ተደጋጋሚ ንኤርትራውያን ኣብ ግዜ ጸገሞምን ሓገዝ ዝደልይሉ ኣጋጣምን ናይዘይምትሕግጋዝ ተግባር ኣስፊሮም።
እዚ ናብ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢጣልያ ጂሶፐ ኮንተን ናይ ወጻኢ ጉዳይ ሚኒስተሮም ኢንዞ ሚላነሲን ዝተላእከ መዘክር፣ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ጨቋኒ ጉጅለ ብውሕዱ ገለ ካብቲ ንኤርትራ ዝምልከት ብባይቶ ሰብኣዊ መሰል ሕቡራት ሃገራት ዝቐረበ ለበዋታት ከይተግበረ፣ ብደረጃ ላዕለዋይ ልኡኽ ክብሪ ክወሃቦ ከምዘይግባእ መንግስቲ ኢጣልያ ንክርዳእ ዘለዎ ተስፋ ገሊጹ።
ኣብዚ መዘክር ቀዳማይ ሚኒስተር ኢጣልያ ናብ ኤርትራ ዝመደብዎ መገሻ ንክስርዙ ወይ ድማ እቲ ኣብ ሃገሮም ዘሎ ናይ ህልቂት ላምፓዱዛ ኣስከሬናት ምስኦም ተወሲዱ ኣብ ኤርትራ ብግቡእ ንክቕበር ሓቲቱ።
እዘን ኤርትራዊ ውድባት ኣብ መዘክረን፡ መንግስቲ ኢጣልያ ናይ ቀደም ግዝኣቱ ዝነበረት ኤርትራ ክሕግዝ ዘይምብቅዑ ጠቒሰን። ምስዚ ብምትሕሓዝ ፖለቲካዊ ውድባት ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ፣ ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ-ሕድሪን ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሕን፣ ኢጣልያ ናይ ቀደም ግዝኣታ ንዝነበረት ሊቢያ፣ ቁስላ ንምውሕዋይን ንምኽሓስን ብ2009 ዝሃበቶ 6 ቢልዮን ዶላር ገንዘባዊ ሓገዝን ናይቲ ዝፈጸመቶ በደል ግሉጽ ኣፍልጦን ጠቒሰን።
Short URL: https://english.farajat.net/?p=11181


text:
ሃገራዊ ምርጫ ኬንያ ክኻየድ ትሸዓተ መዓልታት ኣብ ዝተረፈሉ እዋን ሓላፊ ክፍሊ ቴክኖሎጂ ቦርድ ምርጫ ኬንያ ተቐቲሎም።
ሰበ ስልጣን ኬንያ ንሞት ክሪስ ማሳምዶ ዘረጋገጹ ክኮኑ ከለው፡ ክሪስ ቅድሚ ሞቱ ሰለስተ መዓልታት ንመወዳእታ ጊዜ ከምዝተራእየ’ውን ተፈሊጡ’ሎ።
አቦ መንበር ቦርድ ምርጫ ኬንያ ዋፉላ ቺቡክቲ “ ተሳቕዩ ንምሟቱ ምንም ዘጠራጥር ነገር የለን” ክብሉ ገሊጾም።
“ ብርግጽ ምርመራ ክካየድ’ዩ ግን ኣብ ኣእምሮና ማለት ኣብቲ ኮሚሽን ዝለዓል እንኮ ነገር ግን መን ቀቲልዎን ንምንታይን እዩ።”
አቦ መንበር እቲ ምርጫ ቦርድ ካልኦት አባላት እቲ ቦርድ ኣብዚ ናይ ሓዘን ጊዜ ብህድኣት ክሓልፍዎ አተሓሳሲቦም አለው።
ንሞት አባል ምርጫ ቦርድ ዝምልከት ንፖሊስ ኬንያ ንምርኻብ ዝተኻየደ ፈተነ ኣይተዓወተን።
ምርጫ ኬንያ ክካየድ ቁሩብ መዓልታት ኣብ ዝተረፈሉ ሕጂ እዋን ግጭት ከጋጥም ይኽእል’ዩ ዝብል ልዑል ስግኣት ምህላዎ ዝተፈላልዩ ወገናት ይሕብሩ አሎ።
ተቓወምቲ ፓርቲታት እታ ሃገር ፕረዝደንት ኡሁሩ ኬንያታ ንምርጫ ከጭበርብሩ ይክእሉ’ዮም ኢሎም ክኸሱ ከለው ፕረዝንደት ኬንያታ ብወገኖም ቀዳማይ ሚንስተር ነበርን መራሒ ተቓወምቲ ራይላ ኦዲንጋ ነታ ሃገር ብዘርኢ ክመቓቕሉ ይፍትኑ’ዮም ይብሉ።
ኣብ 2007 ዓ.ም ኣብ ኬንያ ዝተኻየደ ምርጫ ብዝተለዓለ ግጭት ልዕሊ 1,100 ሰባት ምሟቶም ይዝከር።


text:
ኣብ ዩኒቨርስቲን ንምምዝጋብ
እንታይ ኢዩ?
እቶም ትምህርቶም ክቕጽሉ ዝደልዩ ስደታኛታት ፣ ናይ ምውድዳር ቅጥዒ ንምእታው ፣ ናይ ፈላማ ዓመት ኣብ ኦንላይን ብ ኢንተርነት ክገብርዎ ይግባእ።
i ምፍላጡ ዘገድስ! ናይ ቋንቋ ብቕዓትኩም B2 ኣብ ቋንቋ ፈረንሳ ክኸውን ኣለዎ ናብ ዩኒቨርስቲ ንኽትኣትዉ ክትምዝገቡ ምስ እትደልዩ።
ንመን ኢዩ ፧
ዕለት ኣብ ሃገረ ፈረንሳይ ዝመጻኽም\ሉ\ላ ወይ ዝኣተኽም\ሉ\ላ
ብኸመይ ይኸውን
ንመዝገባ ዘድሊ ነገር ምድላው
Configurez votre étape
ንምምዝጋብ ምእንቲ ክትክእሉ BAC ናይ ላዕለዋይደረጃ መልቀቒ ፈታና ዝተሳተፍኩም ምስ ትኾኑ።ወይ እውን ቀዳማይ ዓመት ዩኒቨርስቲ እንተኔርኩም
እንተደኣ ኣብ ሃገርኩም ሓደ ዲፕሎም ነይርኩም ድማ፣ ናብ ዝለዓላ ደረጃ ትቕጽልዎ
i
ንምጽላጡ ኣገዳሲ :ነዚ ዝምልከት ኣብ : lናይ Réfugiés.info "Faire reconnaître son diplôme (Enic-Naric)" ተወከሱ
እንተደኣ እቲ ዩኒቨርስቲ ሓደ ዲፕሎም ዘይሂብኩም ድማ፣ ሓደ ዲፕሎም ከም ዝደላወልኩም ክንገብር ንኽእል ፣ ብሳላ passeport européen de compétence ዝበሃል መርመራ ብምስታፍ.
i Bምፍላጡ ዘገድስ! ነዚ ዝምልከት እውን ኣብ : ሓደ ናይ ረፉጁ ኣንፎ ዶክመንት ተወከሱ Réfugiés.info "Obtenir le Passeport européen des qualifications des réfugiés (EQPR)"
ብ ቕዓትኩም ኣብ ቋንቋ ፈረንስ ኣ B2 dክከውን ኣለዎ
Configurez votre étape
ገለ ገለ ይኒቨርስታት ፣ ,ናይ ግድን B2 ፈረንሳ ብ ሰርትፍኬት ክስነ ይሓታ፣ c vous ኣኝተዘይብልኩም examen ግበሩ
Voir la liste des centres d'examen
i ክፍለጥ ዘለዎ! :ተንቀቑ፣ እቲ ፈታና ይኽፈሎ ይኸውን እዩ !
እቲ ድደረጃ B2 ወላ እውን እታ ዩኒቨርስቲ ዘይትጠልብ እንተኾነት
እንተ B2, ዘይብልኩም፣ ኣብቲ ብ “Passerelles - Étudiants en exil”. ዝፍለጥ ዝምህሩ ሓላሎ ናዩኒቨርስታት ፣ናይ ፈረንሳ ተመሃሮ ንምምሃር ዘሰልጥና ኣለዋም. እብዚ ብምጥዋቕ ድማ ሃሰስ በልወን
Voir la liste des établissements proposant le diplôme universitaire
ኣብ እዋን ምዝገባ ክግበሩ ዘለዎም ፣
Configurez votre étape
ናብቲ ዩኒቨርስቲ ብ ኢመይል ወይ ብ ቴለፎን ተራኸቡ፣ le service de la scolarité ወይ le service des relations internationales de ናይቲ ዩኒቨርስቲ፣ ስደታኛ ምዃንኩም ብምጥቃስ
Le site Campus France በብ ዞብኡን ፣ዓይነት ትምህርቱን ዝተኸፋፈለ እዩ ።
Voir l'annuaire des formations par Campus France
እቲ ዝምልከቶ ዩኒቨርስቲ ድማ እቲ ዝግባኣኩም ፣ ሓቢሬታ ምኽሪን ካልእም ብምሃብ centre d'orientation et d'information (CIO) ዝበሃል ቢሮ ኣለኩም
i ክፍለጥ ዘለዎ፣ :ተጠንቀቑ፣ ምዝገና እብ ወርሓት መጋቢት ን ሰነ ን እዩ !
ኣማኸርቲ ናይ l’ONISEP ከምኡ ውን ቴለፎን ናብ 1 77 77 12 25. ብምድዋል ተመዝገቡ
ዝመረጽኩሞ ዩኒቨርስቲ ምስ ተመዝገብኩም
Configurez votre étape
A - ናይ ቀዳማይ ዓመት ንምምዝጋብ :
ኣብቲ ዩኒቨርስቲ ዘሎ ወረቐት ናይ ቀጥዒ ምምላእ፣ ብቴልፎን ወይ ብኢመይን=ናብ le service de la scolarité ወይ le service des relations internationales ናይቲ ዩኒቨርስቲ ተመዝገቡ፣
B -ን ኻልእ ዓመታት :
እቲ ናይ እቲ ዩኒቨርስቲ ወረቐት ብ ኦላይን ምምላእ
i ክህልወኩም ኣለዎ። CV,፣ ንዝይ ተበግሶ ደብዳቤ ፣ዲፕሎማ እንተለኩም፣ ምስ መሰነይትኡ ናይ ቋንቋ ብቕዓትኩምን ካልእን ብምጥማር ስደድዎ`
ብድሕሪኡ ዝቅጽል
ተመዝገቡ
እንተደ ኣ መዝገባ ሓሊፍኩም ፣ ንዝቕጽልዓመት ብ ኢመይል ተመዝጊብኩም ጽንሑ, ኣብ ናይ መጸባዪ መስመር ጽንሑ
ኣብቲ MOOC (Massive Online Open Courses) :ዝበሃል ፕላትፎርም elle s’appelle FUN pour « France Université Numérique » እውን 300ኮርሳር ኣብ ኦንላይን ብነጻ ትምህርቲ ይህብ እዩ
La Fédération Interuniversitaire de l’Enseignement à Distance (FIED) :እቲ ዩኒቨርስታት ፣ ከከም ዓውኹም ፣ ዲፕሎምኩምን፣ ወይ እውን ናይ ግዜ ዲስፕሊንንዝተመቓርሀ እዩ.
እቶም ወኪላት ናይ ዩኒቨርስቲ፣ (MOOC) ብርሑሑቕ ፣ (FOAD) እብ ናይ ተዛረብቲ ፈረንሳ ዝኽና ሃገራት ብማዕዶ ዘስተምህር እዩ። .(ክሳብ ማስተር 2) ዝበጽህን ምሉእ ብምሉእ ዕዉትን እVous pourrez les retrouver sur le site de l’AUF dédié aux FOAD et MOOC .
እንተደኣ ምስ ናይ ስደተኛ rዲፕሎምን ዝተተሓሓዘ ኮይኑ ኣብዚ ተወከሱ(voir les fiches dispositifs)


text:
ንጸጥታን ሃብትን ባሕሪ ሃገራት ቀርኒ ኣፍሪቃ ንምቁጽጻር ዘኽእል ሓባራዊ ስምምዕ ንምፍጣር ዘኽእል ሓይሊ ዕማም ቆይሙ።
እቲ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ከተማ ናይሮቢ ዝቖመ ሓይሊ ዕማም ብኣባል ሃገራት ኢጋድ ዝቖመ ኮይኑ፣ ቀንዲ ዕላምኡ፣ ኣብ ቀይሕ ባሕሪን ወሽመጥ ዓደንን ዘሎ ማያዊ ሃብቲ ንምቁጽጻርን፣ ጸጥታ’ቲ ዞባ ንምውሓስን ከምዝኾነ ይግለጽ።
እዚ ምትእትታው ናይ ወጻኢ ሓይልታት ኣብ ዞባ ቀይሕ ባሕሪ ክከታተል ዝቐውም ዘሎ ሓይሊ ዕማም፣ ኬንያ፣ ዩጋንዳ፣ ኢትዮጵያ፣ ጂቡቲ፣ ሶማልን ደቡብ ሱዳንን ክሳተፋኦ እየን።
ልዕሊ 1000 ኪሎሜተር ገማግም ቀይሕ ባሕሪ እትውንን ኤርትራ ኣብዚ ሓይሊ ዕማም ክትሳተፍ ንምዃና፣ ዛጊት ዝተዋህበ ሓበሬታ የለን። ብኣንጻሩ እታ ናይ ባሕሪ ኣፍደገ ዘይብላ ኢትዮጵያ ቀንዲ ተዋሳኢት’ዚ ንቀይሕ ባሕሪን ወሽመጥ ዓደንን ክቆጻጸር ዝቐውም ዘሎ ሓይሊ ዕማም ትኸውን ምህላዋ ሕቶታት ዘልዕል ምዃኑ ፖለቲካውያን ተንተንቲ ይገልጹ።
ከምዝፍለጥ ኢትዮጵያ ምስ ፕረዚደንት ኢሰያስ ድሕሪ ዘካየደቶ ሚስጢራዊ ስምምዕ፣ ብሓገዝ መንግስቲ ፈረንሳ ሓይሊ ባሕሪ ተቕውም ምህላዋ ኣቐዲሙ ክግለጽ ጸኒሑ’ዩ።


text:
ግዝያዊ መጽለሊ ንምርካብ
ምስ ኣብ ADHAJ résidence Habitat Jeunes ዝበሃል ትከል
እንታይ ኢዩ?
እቲ መንበሪ ናይ CAP ዝፍለጥ ናይ ንኣሽቱ ሰራሕተኛታት ዝነበርሉ ናይ ሰራሕተኛታት
ፎየ፣ Saint-Dié-des-Vosges.ሳን ድየ ቫስግስ እዩ/
ኣብኡ ሓደ ገዛ፣ ስቱድዮ ክንካረ ንኽእል ኢና።
ንመን ኢዩ ፧
ነዚ ንምርካብ ፣ ኣን ንጡፍ ስራሕ ዘለኹም ሰኣሕተኛታታ ክትኮኑ ኣለኩም
2 ዓመታት እንተበዝሐ
ዞባ\ ዴባርትሞ
88 - Vosges
ነዚ ንምርካብ ፣ ኣን ንጡፍ ስራሕ ዘለኹም ሰኣሕተኛታታ ክትኮኑ ኣለኩም
2 ዓመታት እንተበዝሐ
ዞባ\ ዴባርትሞ
88 - Vosges
ስለምንታይ እዩ እዚ ጉዳይ ኣገዳሲ ኾይኑ፧
ብ ዝተሓተ ዋጋ ቤት ምክራይ
ብ ሕሱር ዋጋ ዝካረ (መደቀሲ ክፍሊ ዘለዎ ይኹን ወይ ስቱድዮ studio)ክንካረ ንኽእል ኢና
ኣብ ናይ ምምሕዳራዊ ጉዳያት እውን ነሳልጥ ን ተኻረይቲና
ሓደ ሓገዝ ናይ ምምሕዳራዊ ወረቓቕቲ ምጽፋፍ፣ ን ኣብነት ናይ , par exemple APL (ሓገዝ ናይ ክራይ ምርካብ ወዘተ ይከኣል).
ምስ ካልኦት ሰባት ምፍላጥ
ኣብ ካልኦት ንጥፈታት እውን ክትሳተፉ ትኽእሉ ኢኹም
ብ ኸመይ ኣብርክቶይ ይሳተፍ
ብዛዕባ እቲ ቦታ ምፍላጥ
ኣድራሻነ ኣብ 36 Av. Ernest Colin, 88100 Saint-Dié-des-Vosges
እቲ ፣
ወትሩ ካብ ካብ ሰይኑ ክሳብ ዓርቢ ካብ ሰዓታት 9h ክሳብ 12h30 ን t ካብ 14h 20h, ቅዳም ድማ ካብ 9h à 12h ከምኡውን 14h ክሳብ17h
ቴለፎንና
ቴለፎንና
03 29 51 65 50
ወትሩ ካብ ካብ ሰይኑ ክሳብ ዓርቢ ካብ ሰዓታት 9h ክሳብ 12h30 ን t ካብ 14h 20h, ቅዳም ድማ ካብ 9h à 12h ከምኡውን 14h ክሳብ17h
ኢንተርኔት
ሳይትና : ADHAJ (www.adhaj-saintdie.com)
onglet nous contacter "demande de logement" ብምጥዋቕ
ወይ እውን : fjt.st-die@wanadoo.fr ጸሓፉልና
ሓደ ገዛ ንምሓዝ
ኣኼባታትና ፣ ሰሉስ፣ ከምኡውን ፣ ኢና እነካይዶ ሓደቕቲ ገዛውቲ ኣብ ምውዛዕ


text:
ተወሳኺ ኣብ Youmo
ሰብኣዊ መሰላት ብዛዕባ ንስኻ ከም ሰብ መጠን ጽብቕ ሂወት ከተሕልፍ ከም ዘሎካ እዩ። ናይ ትምህርትን ሕክምናን መሰል ኣሎካ። ብፍትሒ ክትእለን ኣብ ሓደገኛ ኩነታት ኣብ ትህልወሉ እዋን ድማ ናብ ካልእ ሃገር ክትስደድ መሰል ኣለካ።
ስምዒታዊ ባዕለ-ርውየት ወይ “ሴጋ” ምግባር ማለት፤ ንስኻ ባዕልኻ-ንባዕልኻ ጾታዊ ስምዒትካ ምርዋይ ማለት እዩ። ንኣብነት፡ ንስኻ ነቲ መሸኒኻ ወይ ካልእ ክፋላት ናይ ኣካላትካ፤ ባዕልኻ ክትደርዞ ትኽእል። “ሴጋ” ምግባር፤ ሕማቕ ነገር ኣይኰነን። ከምኡ ንኽትገብር ድማ ባዕልኻ ኢኻ እትውስን።
ተገዲድኪ ንኸይትምርዓዊ ምፍራሕኪ ዕቱብ ጉዳይ እዩ። ብዛዕባ እዚ ምስ ገለ ሰብ ክትዛረቢ የድልየኪ እዩ። ኣብ ሽወደን ንሓደ ሰብ ኣገዲድካ ምምርዓው ገበን እዩ። ካልእ ዝኾነ ሰብ ከገድደኪ ኣይፍቐደሉን እዩ። ወለዲ ይኹኑ የሕዋት፣ ኣዝማድ፣ የዕሩኽ ወይ ካልእ ሰብ።


text:
Radio Erena: 27 January 2017
ኣመሪካ ኣብ ልዕሊ ሱዳን ዘንበረቶ እገዳ፣ ንኸተልዕሎ፣ ኢትዮጵያን ቀጠርን ኣበርክቶ ከምዝገበራ መንግስቲ ሱዳን ገሊጹ።
ስቴት ሚኒስተር ከማል እስማዒል ኣብ ካርቱም ኣብ ዘካየዶ ጋዜጣዊ ዋዕላ፣ እገዳ ሱዳን ንኽልዓል ብዘይካ’ቲ መንግስቲ ሱዳን ዘካየዶ ፖለቲካዊን ዲፕሎማስያውን ጻዕርታት፣ ማሕበር ሃገራት ዓረብ፣ ሕብረት ኣፍሪቃ፣ ማሕበር ምትሕግጋዝ እስላም፣ ሓያሎ ሃገራት ዓረብን ኣህጉራውያን ትካላትን ነናቶም ኣበርክቶ ከምዝገበሩ ብምጥቃስ፣ ብፍላይ ንኢትዮጵያን ቀጠርን ኣመስጊኑ።
ኢትዮጵያን ቀጠርን ኣብ ልዕሊ ሱዳን ዝተነብረ እገዳ ቅኑዕ ከምዘይኮነ ዝገልጽ መርትዖታት ናብ ዋሽንግተን ከምዘቕረባን፣ ምምሕዳር ዋሽንግተን ከኣ ንርእይቶ’ዘን ሃገራት ከምዝሰምዐን፣ ሚዲል ኢስት ሞኒተር ዝተባህለ ማዕከን ዜና ንመግለጺ ሚኒስተር ከማል ብምጥቃስ ኣብ ዘቕረቦ ጸብጻብ ጠቒሱ።
ኣመሪካ፣ ንኣስታት 20 ዓመታት ኣብ ልዕሊ ሱዳን ኣጽኒዓቶ ዝነበረት እገዳ፣ ምምሕዳር ኦባማ ካብ ስልጣን ቅድሚ ምእላዩ ቅድሚ ሒደት መዓልታት ንገለ ክፋሉ ከምዘልዓለቶ ይዝከር።
=====================


text:
ከይተንቀሳቐስካ ብራሕቂ ዝግበር ዑደት ወይ ዙረት ቤተ መዘክር ግበር፣
ምስ ብራሕቂ ዝግበር ዑደት ወይ ዙረት ቤተ መዘክር፣
እንታይ ኢዩ?
ብኮምፒተርን ተሌፎንን ታብሌትን ብምጥቃም፣ ካብ ገዛኻ ከይተንቀሳቐስካ ብራሕቂ ዝግበር ዑደት ወይ ዙረት(ማንዛኣዊ ወይ ቪርቹወል) ናይ ዓለም ቤት መዘክር ዑደትን ምድህሳስን ምግባር። ፣ እቶም ዝዓበዩ ቅርስታት ሌላ ንምግባር ንምፋልጥ ከም ምስጢር ኣይትሓዙን ኢዮም ንዓኻትኩም
ንመን ኢዩ ፧
1 ሓደ ሰዓት
ዕለት ኣብ ሃገረ ፈረንሳይ ዝመጻኽም\ሉ\ላ ወይ ዝኣተኽም\ሉ\ላ
1 ሓደ ሰዓት
ዕለት ኣብ ሃገረ ፈረንሳይ ዝመጻኽም\ሉ\ላ ወይ ዝኣተኽም\ሉ\ላ
ስለምንታይ እዩ እዚ ጉዳይ ኣገዳሲ ኾይኑ፧
ካብ ገዛኻ ንምውጻእ ምንቅስቃስ ኣይድልን ኢዩ!
ኣብ ቤት መዘክር ዝርከቡ እቶም ናይ ዓለምና ውርያት ዝኾኑ ፍሉጣት ኣዝዮም ጽቡቓት ቅርስታት ኣብ ገዛ ኮንካ ምድህሳስን ሌላ ምግባርን ይከኣል ኢዩ ፤፣
ብነጻ ብዘይ ክፍሊት
ናብ ኒው ዮርክ ንምኻድ ወይ ናብ ሎንደን ከምኡ’ውን ናብ ፓሪስ ትኬት ናይ ኣየር ምግዛእ ኣይድለን ኢዩ።
ወይ መእተዊ ትኬት ምግዛእ ኣይድልን ኢዩ መእተዊ ብነጻ ኢዩ ፤
ምስ ናይ ካልእ ባህሊ ሌላ ድህሰሳን ምግባር፣
ሕብሪ፣ ቅርጻቅርጺ፣ ስነ ጥበብ(ኣርት ዲዛይን) ፣ስነ- ጥንቲ ፣ ሳላ ብመንገዲ ብራሕቂ ብቪድዮ ዝግበር ዑደት(ማንዛኣዊ ወይ ቪርቹወል) ኣብ ገዛ ኮንኩም ዑደት ብምግባር ናይ ቀደም ታሪኽን ናይ ካልእ ዓለም ባህሊ ክትድህስስ ትኽእል
ብ ኸመይ ኣብርክቶይ ይሳተፍ
ዑደት ናብ ቤተ መዘክር ሉቭር፣
ካብቶም ኣብ ዓለም ዘለዉ ኣዝዮም ፍሉጣት ቤተ መዘክራት ብብዝሒ ዑደት ዝግበሩ ቤተ መዘክራት ምብጻሕ ወይ ዑደት ግበሩ ድህሰሳን ሌላን ምግባርን፣
ኣብዚ ጠውቕ\ቒ Cliquez ici!
ኣብ ቤት መዘክር ዘ ሜትሮፖሊታ ዑደት ምፍጻም፣
ኣብ ኒው ዮርክ ዝርከብ ውሩይ ዝኾነ ቤት መዘክር ኤም ኦ ኤም ኣ ብምኻድ ብመንግዲ ብራሕቂ ዙረት(ማንዛኣዊ ወይ ቪርቹወል) ድህሰሳ ምግባር፣
ኣብዚ ሊንክ ጠውቕ\ቒ Cliquez ici!
ዑደት ናብ ቫን ጎግ ቤት መዘክር፣
ናብ ኣምስተርዳም ንምኻድ ብመንግዲ ማንዛኣዊ ወይ ቪርቹወል ድህሰሳ ንምግባር ኣብቲ ውሩይ ዝኾነ ቤት መዘክር ድ ቫን ሶ ቫን ጎግ፣
ኣብዚ መርበብ ሓበሬታ ጠውቑን ተወከሱን(ሊንክ) Cliquez ici!
ዑደት ናብ ኣልት ናሽናልጋላሪ፣
ኣብ መበል 19 ክፍለ ዘመን ናይ ጀርመን ስነጥበብን ስነጥበበኛታትን ንምልላይን፣ ኣብ ከተማ በርሊን ዝርከብ ቤተ መዘክር ዑደት ምግባር፣
ኣብዚ መርበብ ሓበሬታ(ሊንክ) ጠውቑን ተወከሱን፣ Cliquez ici!
ሙዘዮ ደ ላ ሬና ሶፊያ ዝበሃል ቤት መዘክር ዑደት ምግባር፣
ኣብ ከተማ ማድሪድ ዝርከብ ቤት መዘክር ናሽናል እስፓኞል ዝተባህለ እዋናዊን ዘመናዊን ቤተመዘክር ስነጥበብ ንምብጻሕ ወይ ዑደት ንምግባር፣ ኣብዚ መርበብ ሓበሬታ ጠውቑን ተወከሱን፥ Cliquez ici!
ሙዘዮ ፍሪዳ ካሎ ወይ ካህሎ(Museo Frida Kahlo) ዝተባህለ ቤተ መዘክር ምብጻሕ ዑደት ግበሩ፣
ናብ ሜክስኮ ንምኻድ ሌላ ምስ እቲ ዝዓበየ ታሪኽ ዘለዎ ስነ-ጥበባዊ ፍሪዶ ካህሎ
ኣብዚ መርበብ ሓበሬታ ጠውቑን ተወከሱን፥ Cliquez ici!
ፓሌ ዱ በልቨደሬ ዝተባህለ ቤት መዘክር ምብጻሕ ግበሩ፣
ናብ እቲ ዓቢ ህንጻ ፓሌ ባሮክ ደ ቪየን(ኣብ ከተማ ቪየና ዝርከብ ቤተ መዘክር ማለት እዩ) ሌላን ድህሰሳን ንምግባር ፣
ኣብዚ መርበብ ሓበሬታ ሊንክ ጠውቑን ተወከሱን፥ Cliquez ici!


text:
ምምሕዳር ባይደን ኣብ ዝቅ፟ጽሉ 25 ዓመታት ብካንሰር ናይ ዝሞቱ ሰባት ቁፅሪ ብውሑዱ 50% ክጎድል ዘኽእል መደብ ትማሊ ረቡዕ ወግዓዊ ገይሮም ።
እዚ ነቲ ኣብ 2016 እዋን ምምሕዳር ኦባማ: ጆ ባይደን ምኽትል ፕረዚደንት ኮይኖም ዝመርሕዎ ዝነበረ ፕሮግራም “Cancer Moonshot” ዝቀ፟ፀለ እዩ ። ባይደን ኣብቲ እዋን ከምዝበልዎ “ ካንሰር ሙንሻት ማእከል ልዑል ክትትልን ፃዕርን ምምሕዳር ባይደን ሃሪስ ንምግባር ትልምና ብምልላይና ኩርዓት ይስመዐኒ ። ርግፅ'ዩ ድፍረትን ሕርፋን ዝመልኦ ይመስል ግን ድማ ክትግበር ዝኽእል እዩ ። ከምቲ ሳይንስ ክታብታት ኮቪድ19 ብቅ፟ልጡፍ ንከማዕብል ዝጠጠቀ፟ምናሉ ካንሰር ንምውጋእ'ውን ልዑል ቅልጣፈ ዝሓዘለ ስምዒት ክንላበስ ኢና ”ኢሎም።
ንሶም ወሲኾም ካንሰር ካብ ቀታሊ ሕዱር ሕማም ናብ ዝኾነሉ ደረጃ ክሰጋገር ብምስራሕ ንግዳያትን ስድረኦምን ዝበለፀ ሓገዝቲ ተሞክሮታት ክረክቡ ምግባር የድሊ ኢሎም።
ብምኽኒያት ለበዳ ኮቪድ ትሸዓተ ሚልየን መርመራታት ካንሰር ምትዕንቓፎም ብምጥቃስ ሎሚ'ውን ኣመሪካውያን መርመራታት ካንሰር ከካይዱ ባይደን ኣተሓሳሲቦም ። ነዚ ክሕግዝ'ውን ኣብያተፅሕፈት መንግስቲ ካንሰር ንምቅላስ ዝሕግዙ ሜላታት ዘተሓባብሩ ሰበስልጣናት ዝሓዘ “ ካቢኔ ካንሰር ” ኣጣይሾም ።
ብፍላይ ኣንፃር ካንሰር ኣብ ዝግበር ቃልሲ ባይደን ኣብ 2015 ቦኽሪ ወዶም ቦዉ ብናይ ሓንጎል ካንሰር ምስኣኖም ተተሓሒዙ ምስ ውልቀ ጉዳዮም ዘተኣሳስርዎ እዩ ። ፕሮጀክት ማሕበር ካንሰር ኣመሪካ ከምዝሕብሮ ኣብዚ ዓመት ጥራሕ ልዕሊ 609,000 ብካንሰር ዝሞቱን ልዕሊ 1.9 ሚልየን ድማ ሓድሽ ብካንሰር ዝተትሓዙ ከምዝርከቡ ይሕብር ።
ኣብቲ እዋን ዝተረኽባ ምኽትል ፕረዚደንት ካምላ ሃሪስ እውን “ሰባት ድሕሪ ሕክምናዊ ክትትል ምግባሮም ካብ ዝሓለፈ እዋን ብዝበለፀ ኣብዚ እዋን ካብ ካንሰር ይፍወሱ ኣለዉ “ ኢለን ። ንሰን ንባዕለን ካብ ጡብ ካንሰር ዝደሓና እየን ። ወላዲተን ተመራማሪት ካንሰር ዝነበራን ዳር ኣብ2019 ብኮለን ካንሰር ሕይወተን ሓሊፍ እዩ ።
እቲ ምምሕዳር ብዛዕባ ገንዘባዊ በጀት ግና ኣብቲ ትማሊ ሮቡዕ ዝሃቦ መግለፂ ዝበሎ የለን ።


text:
ክወግሕ’ዩ፡ ግን ብኣና ክወግሕ ኣለዎ
“ኣደ ንጉሰ ኣዴና ኣይትኹና ወደን ክሕረድ ንሰን ይቁነና” ዝብል ዛንታ ክስምዕ እንከለኹ፡ መንቅሊ’ቲ ዛንታ፡ ሓቅነቱን ዝርዝራቱን ዘይፈልጥ’ኳ እንተኾንኩ፡ ናይ ብሓቂ ድዩ ኣደ ንጉሰ ወደን ክሕረድ እንከሎ ይቁነና ነይረን ኢለ፡ ምስቲ ዝወለደት ኣደ ጨኪና ኣይትፈልጥን’ያ ዝብል
“ኣደ ንጉሰ ኣዴና ኣይትኹና ወደን ክሕረድ ንሰን ይቁነና” ዝብል ዛንታ ክስምዕ እንከለኹ፡ መንቅሊ’ቲ ዛንታ፡ ሓቅነቱን ዝርዝራቱን ዘይፈልጥ’ኳ እንተኾንኩ፡ ናይ ብሓቂ ድዩ ኣደ ንጉሰ ወደን ክሕረድ እንከሎ ይቁነና ነይረን ኢለ፡ ምስቲ ዝወለደት ኣደ ጨኪና ኣይትፈልጥን’ያ ዝብል እምነት ይገራጨወኒ። እዚ ኣብ መዋእል ምልካዊ ስርዓት ኢሳያስ ብገለ ውሑዳት ደቂ ኣንስትዮ ኤርትራ ዝርአ ዘሎ ካብ ሓቀኛ ጠባይ ኣደ ዝርሓቀ፡ ምስ ቀታሊ ደቃን ኣሕዋታን ህግደፍ ምምሕዛው ምስተዓዘብኩ ግን፡ ምናልባት ካብ ጽሩይ ስርናይ ክርዳድ ምርካቡ ስለዘይተርፍ፡ ኣደ ንጉሰ’ውን ሓንቲ ካብአን ጨካን ኣደ ነይረን ከይኮና ይጠራጠር። እዚ ብሂል’ዚ ክሳብ ክንደይ ሓቅነት ኣለዎ ግን ንተመራመርቲ ታሪኽ ይገድፎ። ንዘረባ ዘረባ ኣምጽኦ ንሓመድ ድጉሪ የውጽኦ ከምዝብሃል፡ ንስለ ዘረባ’ምበር ኣርእስቲ ጽሑፈይ ብዛዕባ ኣደ ንጉሰ ስለዘይኮነ ከወንዝፎ። ብኣንጻር ናይ ኣደ ንጉሰ ዛንታ ግን፡ ኣደ ኣብ ክንዲ ደቃ ከምትብጆን ንሕማቅ ነገር ኣሕሊፋ ከምዘይትህብን ዘጠራጥር ኣይኮነን። ኣብ ሕብረተሰብና ከምዝዕለል፡ በቅሊ ምስተበኮረት ዝወለደቶ ገልገላ ካብ ከስዐ ኣዲኡ ወጺኡ ሰፊሕ ጎልጎል ምስረኸበ ክዕንድርን ንጹህ ኣየር ከተንፍስን እንከሎ ናይ ነገር ንእስነት ዘሊሉ ናብ ቃላይ ተደርገመ። ኣዲኡ ድማ “ዋይ ወደይ” ኢላ ብስምባደ ንኸትድሕኖ ደድሕሪኡ ናብቲ ቃላይ ኣተወት። እታ በቅሊ ግን ንውላዳ ከተድሕኖ ኣይክኣለትን ምስ ዕሸል ውላዳ ካብ ዓለም ብሞት ተፈልየት። ካብኡ ንድሓር፡ በቅሊ ብደቃ ጽልልቲ ስለዝኾነትን ብኽቱር ፍቅሪ ኣብ ልዕሊ ደቃ ዘጋጥም ጸገማት ክትጻወሮ ስለዘይትኽእልን፡ ብፈጣሪ ንኸይትወልድ ከምዝተኸልከለት ይዝንቶ። እዚ ብሂል’ዚ ሓቂ ድዩ ዋላስ ጽውጽዋይ፡ ብስ-ነፍልጠት ምርግጋጽ ዘድልዮ ኣይኮነን። ካብዚ ብሂል’ዚ ዝቅሰም ኣገዳሲ ነጥቢ ግን ኣሎ፡፡ ኣደ ክንዲ ኹሉ’ያ። ኣደ ብደቃ ዝመጻ ኣይትፈቱን’ያ። ኣደ ሓብሓቢት ደቃ፡ ብርሃንን ግርማን ስድራ’ያ። ኣደ እንተሞይታ፡ ህይወት መቀረት የብሉን፡ ጎደሎ’ዩ።
ኤርትራዊት ኣደ፡ ነቲ ካብ ከስዐኣ ዝወጸ ውላዳ፡ ክሳብ ብህይወቱ ዘሎ ንሓንቲ ካልኢት’ውን ካብ ቅድሚ ዓይና ክፍለያ ኣይትብህግን’ያ። ንዘክር’ሞ ሞያን ልውህናን ኣደ ንድሕሪት ተመሊስና፡፡ ቅድሚ ናጽነት ኤርትራ፡ ኣዴታት ድሃይ ደቀን ክደልያ፡ ጸበል ኣብ ቅናተን ቛጺረን፡ ጸልየን፡ ንኣምላኸን ለሚነንን ተመባጺዐንን፡ እግረን ናብ ዝመርሐን ሃጽ ክብላን ንዝረኸብኦ ተጋዳላይ ስም ውላደን ብምርቛሕ ተፈልጦ ወይ ትፈልጣ’ዶ ኢለን ክሓታ፡ ለይትን መዓልትን ምዕጉርቲ ደቀን ክስዕማን ገጾም ክርእያን ክብህጋ፡ ኣብ ድቃሰን ደቀን ብሕልሚ ክርኣይወን፡ መደምደምታ ኩሉ ድኻመን ድማ፡ “ተሰዊኡ-ተሰዊኣ” ዝብል መልሲ ክወሃበን እንከሎ፡ እቲ ብድሆታት ብዙሕ’ዩ። እታ ርህርህቲ ኤርትራዊት ኣደ፡ ነዞም ብስርዓት ህግደፍ ተጨውዮም ይሃልዉ ይሙቱ ሃለዋቶም ዝተሸርበ፡ ብዘይ ፍርዲ ሰብኣዊ መሰላቶም ተጋሂሱ ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ዝበልዩን ዝሳቀዩን ዘለዉ፡ ደቃ፡ በዓል ቤታ፡ ቤተሰባን ክትርኢ ከቶ ኣይፍቀደላን’ዩ። ኣብ ቃልዕ ዓው ኢላ ጓሂኣን ናፍቆታን ክትገልጽ’ውን፡ ኣብ ሓሳዳት ኣዒንቲቲ ህግደፍ’ያ ትኣቱ። ካልእ ይትረፍ፡ ብሓለውቶም ኣቢላ፡ ከመይ ኣለኻ ወይ ኣለኺ ትብል ቁራጽ ደብዳበ ክትሕንጥጥ፡ ቅያር ክዳንን ቁራስ እንጀራን ከተብጽሓሎምን፡ “ዝተናፈቅኪ ክብርቲ ወላዲተይ/በዓልቲ ቤተይ ዝሰደድክለይ ተቀቢለዮ፡ የቀንየለይ” ዝብል ናይ ህላወ ብስራት መልሲ’ውን ንምርካብ ሕርምቲ’ያ። እታ ርህርህቲ ኤርትራዊት ኣደ፡ ዓቅሚ ስኢናን ናበይ ከምዝኽየድ ሓርቢትዋን እምበር፡ ኣብ ጉዕዞ ስደት ኣብ መንደበልዎ ምድረበዳ ሳህራ፡ ማያት ማእከላይ ባሕርን ካልእ ቦታታትን ህይወቶም ዝሰኣኑን ስነስርዓት ቀብሪ ዘይረኸቡን ደቃ፡ ዝወደቅሉ ቦታ ንምፍላጥን ኣብ ልዕሊ መቃብሮም ተደቢራ ዝርንዝሕ ክትነብዕን መንግስተ ሰማይ የዋርስኩም ኢላ ክትሰናበቶምን ድሕር ኣይምበለትን።
ብሰንኪ ስርዓት ህግደፍ፡ እቲ “ህዝቢ ኤርትራ ሓድሕዱ ኣብ ምክብባርን ምድግጋፍን፡ ጻዕራምነቱን ቅንዕናኡን ዘኹርዕ ባህሊ ኣለዎ” ዝብል ሓረጋት ከም ቀደሙ ኣብ ቦታኡ ኣሎ ኣይብል’የ። መንቀሊ ናይ ኩሉ ኣበርን ነቲ ዘሐብን ክብርታትናን መንነትናን ዝፍሑቅ ዘሎ ብልሹዉ ኣሰራርሓ ህግደፍ ምዃኑ ብዙሕ መርትዖታት ክቀርብ ይኽእል’ዩ። ኣብ ኤርትራ ብሕጊ ዝምእዘዝ ስርዓት ስለዘየለ፡ ህዝቢ ኤርትራ፡ ብፍትሒ ክረኽቦ ዘይክኣለን መሰሉ ሓቲቱ ብማእሰርትን ሞትን ይምለሰሉ ስለዘሎን፡ ምስቲ ብብልሽውና ዝተቆማጥዐን ጨፍላቅን ህግደፍ ተመሳሲሉ ይነብር ኣሎ። ዓቅሚ ዘለዎም ኤርትራውያን ድማ፡ ነቶም ብውልቀ መላኺ ኢሳያስ ስልጣን ተዋሂቦም ገበርትን ሓደግትን ኮይኖም ዘለዉ፡ ስሱዓት ላዕለዎት ኣዘዝቲ ሰራዊት፡ ሓለፍቲ ትካላት ስለያን ካድራት ህግደፍን፡ ብዓይነትን ብጥረ ገንዘብን ጉቦ ብምሃብ ጉዳያቶም የሳልጡ ኣለዉ። “ድኻ ተበደለ ሕጊ ጎደለ” ከምዝብሃል፡ እቲ ጉቦ ክህብ ዓቅሚ ዝሰኣነን፡ ኣብ ላዕለዋይ ኣስካላ ዝደየበ ዘመድ ወይ ፈላጢ ዘይብሉን ዓዃይ ግን፡ ምስ ዕድሉ እናተራገመ ብምስትንታን ይነብር ማለት’ዩ። ሓንቲ ሃገር፡ ፍትሒ እንተጎዲሉዋን ዝሓየለን ዝሃብተመን ጥራይ ዝነብረላ እንተኾይናን፡ እቲ ሕብረተሰብ ሰላም ሰፊንዎ ብሓድነት ናይ ምቅጻል ዕድል ኣብ ዋጋ ዕዳጋ’ዩ ዘእትዎ። ሓደራ ኤርትራውያን፡ ነታ ሓመድ ትድበን ፍልሖ ዝበልዓን ህይወትና ክጥዕማ፡ ብስስዐ ሃረምረም ክንብል፡ ክንጨኻኸን፡ ክንጠላለም፡ ኣብ መጻወድያን ረሳሕን ፖለቲካዊ ዕላማታት ህግደፍ ክንኣቱ ኣይግባእን። ነብሰይ ይጥዓመኒ ወጊድና፡ ሓድሕድ ንከባበር፡ ንላዘብ፡ በቲ ኣብ ኣርዑት መግዛእቲ ህግደፍ ተቆሪኑ ዝሳቀ ዘሎ ህዝብና፡ በቲ ኣብ ዝተፈላለየ ሃገራት ተሰዲዱ ክብሩን መንነቱን ዝድፈር ዘሎ ወገንና ንሕሰብ፡ ሕልና ኣይነዕርብ ተስፋ ኣይንቑረጽ ክወግሕ’ዩ።
ጽላል ካብ ሕቡራት መንግስታት ኤርትራ 28 ግንቦት 2017


text:
ናይ ሕጻናት ጉዳይ ዝሓልይ ዓለም ሓቆፍ ኣድሕን ሕጻናት ማሕበር፡ ኣብ ዘውጸኦ ናይ መወዳእታ ናይ ጸብጻብ ሰነድ፡ ኣብ ዓለም ብፍላይ ኣብቲ ውግእን ዓመጽን ኣብ ዝረኣየሉ ከባቢ ሕጻናት ንምክልኻልን ንምድሓንን ንዝካየድ ናይ ግብረ ሰናይ መደብ መሳለጢ ዝኸውን ሕጽረት መዋዕለ ንዋይ የጋጥም ከምዘሎ ይሕብር።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
ዓለም ሓቆፍ ኣድሕን ሕጻናት ማሕበር ግብረ ሰናይ፥ ኣልቦ ሓለዋን ንናይ ሕጻናት ሓለዋ ዝሕንጸጽ ናይ ሰብኣዊ መደብ መሳለጢ ሕጽረት ቁጠባ ብዝብል ኣርእስቲ ነቲ ዕለት 18 ሓምለ 2019 ዓ.ም. ኣብ ነው ዮርክ ብውዱብ ሕቡራት መንግስታት ዓለም ኣብ ዝተጠለበ ዛዕባ ናይ ተቐባልነት ዘለዎ መደብ ምዕባለ ውድዖታት ብዝብል ኣርእስቲ ኣብ ዝመክር ዓለም ሓቆፍ ዋዕላ ንምቕራብ ኣሚቱ ዘውጸኦ ክኸውን እንከሎ፡ ሓደ እቲ ናይ ሕቡራት መንግስታት ዓለም ውድብ ሸቶታት ውግእን ዓመጽን ኣብ ዝረኣየሉ ከባቢ ዓለም ሕጻናት ንምክልኻል ዘኽእል መደብ ምርግጋጽ ዝብል ክኸውን እንከሎ፡ እቲ ናይ ኣድሕን ሕጻናት ማሕበር ጸብጻብ ንዓለም ሓቆፍ ማሕበር ናይ መጠንቀቕታ ደወል ክኸውን እንከሎ፡ ናይ ሕጻናት መሰልን ክብርን ግህሰትን ኣብ ልዕሊኦም ዝወርድ ዓመጽ ብቕሉጡፍ ንምግታእን ካብ ዓመጽን ጥሕሰት ሰብኣዊ መሰልን ክብርን ሕጻናት ንምክልኻል ዘብቕዕ መገዲ ዓለም ሓቆፍ ማሕበረሰብ ብቕልጡፍ ክቕንዕን ሕጽናት ንምክልኻል ዝሕንጸጹ መደባት ንኽሳለጥ ብቕዕ ድጋፍ ኣብ ምቕራብ ክተግህ ዝጸውዕ ሰነድ እውን እዩ።
ውግእን ዓመጽን ኣብ ዝረኣየሉ ከባቢ ዓለም ሕጻናት እዚዮን ንሓደጋ ዝተቓልዑ እያቶም
እቲ ሰነድ ከምዝሕብሮ ካብ 1990 ክሳብ 2019 ዓ.ም. ዘሎ ናይ ዓመታት ገደብ ውግእን ዓመጽን ኣብ ዝረአየሉ ከባቢ ሓለዋ ናይ ዘድልዮም ሕጻናት ብዝሒ ብዕጽፊ ክብ ከምዝበለን፡ ብፍላይ ካብ 2010 ዓ.ም. ኣብ ልዕሊ ሕጻናት ዝፍጸም ዓመጽ ብሰለስተ ዕጽፊ ክብ ከምዝበለን ከመልክት እንከሎ፡ ነዚ ዅሉ ግምት ብምሃብ ሕጻናት ንምክልኻል ዘድሊ መደባት ኣብ ግብሪ ንምውዓል ዘብቕዕ ናይ መዋዕለ ንዋይ ሕጸረት የጋጥም ከምዘሎን፡ ኣብ ኣፍጋኒስታንን ኣባ ረፓብሊካዊት ማእከላይ ኣፍሪቃን ንመደብ ሕጻናት ምክልኻል መሳለጢ ዘድሊ ናይ ገንዘብ ወጻኢ ክስላዕ ካብ ዝነበሮ 25 ሚእታዊ 18 ሚእታዊ ጥራሕ ከምእተሰልዐ ካብቲ ሰነድ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።


text:
ስነ ስርዓት ቀብሪ መበገሲ ኣብ መላእ ኣሜሪካን ገራት ዓለምን ዝቕጽል ዘሎ ተቓውሞ ዝኾነ ኣብ ኢድ ፖሊስ ዝሞተ ኣፍሪቃዊ ኣሜሪካዊ ጆርጅ ፍሎይድ ስድራቤቱ፣ ፖለቲከኛታትን ፍሉጣት ሰባትን ኣብ ዝተረኸብሉ ትማሊ ሰሉስ ተፈፂሙ።
ኣብ ክፍለ ግዝኣት ቴክሳስ ከተማ ሁስተን ኣብ ዝርከብ ክርስትያን ትማሊ ሶሉስ ኣብ ዝተፈጸመ ስነ ስርዓት ቀብሪ ብኣማኢት ዝቑጸሩ ሰባት ሰባት ተረኺቦም። እቲ ስነስርዓት ብኩለን ቀንዲ ማዕኸናት ዜና ኣሜሪካ ዝተመሓላለፈ ኾይኑ ፕረዚደንታዊ ሕፁይ ዴሞክራት ፓርቲ ጆ ባይድን ብቪዲዮ ኣቢሎም ተሳቲፎም።
‘’እዚ ተፈጢሩ ዘሎ ኩነታት ክንሓልፎ ኣይንኽእልን።ንመንፈስና ዝኹርክሕ ዓሌታዊነት ከምዘይርኣና መሊስና ክንሓልፎ ኣይንኽእልን" ኢሎም ።
መኮነናት ፖሊስ ሁስተን ንሬሳ ፍሎይድ ብናይ ክብሪ ሰላምታ ኣሰንዮሞ።
ምስ ሞት ጆርጅ ፍሎይድ ብዝተሓሓዝ ኣርባዕተ ፖሊስ ኣብ ሚኒያፖሊስ ተኸሲሶም ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ይርከቡ ።
መራሒ ምንቅስቓስ ስቪል መሰላት ረቨረንድ ኣል ሻርፕተን ኣብቲ ስነ ስርዓት ቀብሪ ኣብ ዘስምዕዎ መደረ‘’እቲ ሕጊ ክሳብ ዝኽበርን ሰባት ክእሰሩ ምዃኖም ክሳብ ዝፈልጡን ከምዚ ዝበለ በደል ምፍፃሞም ኣብ ዝለዓለ ስልጣን ዘለው ክፉኣት ስለዝከላኸሉሎም’’ ኢሎም።
ሓላፊ ፖሊስ ሁስተን ኣርት ኣክቨዶ ኣብዚ ከተማ ዓብይ ተስፋ ኣሎ፤እዚ ተስፋ እዚ ኣብ መላእ ሃገር ይቀፃፀል ኣሎ ኢሎም።
ሓው ንጆርጅ ፍሎይድ ፊሎኒስ ፍሎይድ ‘’ሓወይ፣ዓብይ ሓወይ ፍትሒ ክረክብ እደሊ።ኣብ ዙሪያ ዓለም ኩሉ ሰብ ንሓወይ ክዝክሮ’’ እዩ ኢሉ።
ብሰንኪ ሞት ጆርጅ ፍሎይ ዝተላዓለ ተቓውሞ ንሳልሳይ ሰሙኑ ኣብዝቐፀለሉ እዋን ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ ነቲ ምክፍፋል ዘጋድድን ፖሊስ ንዝፍፅሞ ዓመፅ ክብሪ ዝህብን ዝመስል መልእኽቲ ብትዊተሮም ፅሒፎም ኣለው።
ኖርማን ኦንስተይን ካብ ኣሜሪካን ኢንተርፕራይስ ኢንስቲትዩት ኣብ ዝተብሃለ ውድብ ‘’እዚ ፕረዚደንት እዚ ኣብታ ሃገር ዘሎ ዕግርግር ርእዩ ዝወረደ መቑሰልቲ ንምሕዋይ መንገድታት ዘናዲ ኣይኮነን፤ንነቐፍቱ ብምጥቓዕ ኣፈላላያት ዝፈጥርን ናይ ባዕሉ ፀቢብ ደጋፊ ዘሕጉስን እዩ’’ ኢሉ።
ኣብ ቀረባ ዝተኣከበ መዐቀኒ ሪርእይቶ ህዝቢ 76 ሚእታዊት ኣሜሪካዊያን 71 ሚእታዊት ፀዓዱ ሓዊሱ ዓሌታዊነትን ኣድልዎን ዓብይ ፀገም እዩ ኢሎምዎ ኣለው። ኣብ 2015 ኣብዝተኻየደ ተመሳሳሊ መፅናዕቲ 50 ሚእታዊት ነይሮም ፀገም ምኳኑ ዝገለፁ።
ባይደን ንዓመፅ ብምኹናን በጀት ፖሊስ ክቑረፅ ንዝቀረበ ፃውዒት እውን ነፂጎምዎ። ኣብ ፖሊስ ለውጢ ክግበር ትኹረት ከምዝህቡን ብስርዓት ዝፍፀም ዓሌታዊነት ንምቕያርን ግን ተመባጺዖም ኣለው።


text:
ሓላፊት መግቢን ሕርሻን ዓለም ኢቭ ክራውለይ፣ማሕበራት ሓረስቶት ማሕበራዊ ሸቶታት፣ዓቅሚታት ምውድዳን ንቀፃላይ ረብሓታትን ዝኣመታ ስለዝኾና ኣዝየን ረባሕቲ‘የን ይብላ።
”ናይ‘ተን ሰለስተ ሚእቲ ዓበይቲ ማሕበራት ዓቅሚ ናብ ሓደ ደሚርካ ምስ ትሪኢ‘ኳ፣ኣብ ሓደ ዓመት ክሳብ 1.1 ቢልዮን ዶላር ኮይኑ ኢኻ ትረኽቦ። እዚ ማለት ድማ፣ብግምት ናይ‘ታ ናይ ዓለምና ዓስረይቲ ቁጠባ ዘለዋ ካናዳ ቁጠባ ኮይኑ‘ሎ ማለት‘ዩ” ይብላ ንሰን።
ማሕበራት ሓረስቶት፣ብፈቃዶም ኣባላት ንክኾኑ ዝተወደቡ ውልቀ-ሰባት ዝርከቡሉ ዴሞክራስያዊ ውዳበ‘ዩ።ኢቭ ክራውልይ ንቪኦኤ ክዛረባ ከለዋ፣ ኣብ ዓለምና ሓደ ቢልዮን ኣባላትን ሚእቲ ሽሕ ዕድል ዝፈጠራ ማሕበራት ሓረስቶት ኣለዋ ኢለን።
ብመሰረት ሕ/ሃ፣ካብ ሸውዓተ ሰባት እቲ ሓደ ብጉድለት ኣመጋግባ ዝሳቀየ‘ዩ።እዞም ናእሽቱ ሓረስቶት ድማ፣ነቲ ዝድለ መግቢ ዘፍርዩ‘ዮም።እዚ ዕድል‘ዚ ብሕልፊ በዝሒ ህዝቢ ዓለም ኣብ ዝቅፅላ 35 ናብ ትሻዓተ ቢልዮን ኣብ ዝቃረበሉ ማሕበራት ሓረስቶት ርኡይ ተራ ኣለወን።
ፅንኩር ቁጠባዊ ኩነታት ንምስጋር ማሕበራት ሓረስቶት ኣገደስቲ‘የን ዝብላ ኢቭ ክራውለይ፣እዚ ድማ፣ዋጋ እኽሊ ሰማይ ኣብ ዝዓረገሉ እዋን ብርክት ዝበሉ ስራሕቲ ንግዲ ንህልውና ኣብ ዝተቃለስሉ እዋን ጋህዲ ኮይኑ‘ዩ ኢለን።ማሕበራት ሓረስቶት ንፀገም ዝፃወራ ምኻነን‘ውን ጠቂሰን፣
Crowley ወሲኸን ”ንህልውና ኣባላተን‘የን ቀዳምነት ዝሰርዓ።ስለዚኾነ‘ዩ፣ኣብ ክንዲ ግምታዊ ኣሰራርሓ፣ኣብ ክውንነት‘የን ዝምርኮሳ።ቅልውላው ከጓንፍ ከሎ ድማ፣ሕፅረት ገንዘብ ኣሎ እንተኾይኑ፣ኣባላተን ንብፅሒቶም ነክዮም ማሕበሮም ከድሕኑ እዮም ዝውስኑ በላ።
ኣብ ኣክሽን ግሩፕ ሓላፊ ጨንፈር ኣፍሪቃ ሄንርይ ማሉሞ ብወገኑ፣ ማሕበራት ሓረስቶት፣ድምፂ ሓረስቶት ንክስማዕ ቀንዲ መድረኽ‘ዮም ይብል።
ኣክሽን ኤይድ፣ሰፍሓቲ መርየት ንኮርፖሬሽናትን ንመንግስታትን ብሕጊ ሊዝ እንተተኻርዩ፣ንናእሽቱ ሓረስቶት ፀገም ከምዝፈጥረሎምን ይዛረብ።ምስ ማሕበራት ተሓባቢርካ ምስራሕ እንተተኻኢሉ ግና፣ኣባላት መሰሎም ክዕቅቡ ይኽእሉ‘ዮም ይብል።
ንሱ ወሲኹ ”ውድብ ድምፂ ስለዝኾነ ግና፣ንዘጋጥሞም ብድሆታት ገዘፍቲ ኮርፖሬሽናት፣ ንዘይሕጋዊ ክፍሊት መንግስቲ ክጋጠሙ ዓቅሚ ይረኽቡ። ሕርሻዊ መርየታት ድማ ንጥቅሚ‘ቲ ማሕበረ-ሰብ ክውዕል‘ዩ።ስለዚ ሓረስቶት፣ወነንቲ መርየቶምን ተረባሕቲን ክኾኑ‘ዮም” ይብል።
ኣብ ድኻ ሃገራት ዝተመስረታ ማሕበራት ሓረስቶት፣ንብርክት ዝበሉ ሰባት ካብ ድኽነት ኣናጊፈን‘የን ዝብሉ ሚስተር ማሉሞ፣እንተኾነ ደቂ-ኣነስትዮ ኣብ‘ዘን ማሕበራት ማዕረ ተሳታፍነት ኣይረኸባን ዘለዋ ይብሉ።ማሕበራት ሙሉእ ዓቅመን ፀንቂቀን ክጥቀማ እንተኾይነን፣ንተሳትፎ ደቂ-ኣነስትዮ ክጥቀማ ኣለወን ኢሎም።


text:
April 3, 2015
“ስርሒት ፈንቅል፣ በሪ ምሉእ ሓርነት ዘርሓወ፣ መግዛእቲ ፍርቂ ዘመን ዝፈንቀለ፣ መስተንክር ጅግንነታዊ ፍጻመ እዩ። “ – ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ
ሓጺር ድሕረ – ባይታ
ኣብ መስርሕ ልሙድ ኩናት ፡ ተጋጠምቲ ሓይልታት ብሰለስተ መድረኻት ይሓልፍ። ዝበርትዐ ዓቕሚ ዝሓዘ ወገን ኣብ መድረኽ መጥቃዕቲ ኣብ ዝህልወሉ፡ እቲ ክከላኸል ዝጸንሐ ወገን እንሓየለ ኣንተ ኸይዱ ድማ፡ ሚዛን ሓይሊ ይቀራረብ እሞ ክልተኦም ወገናት ኣብ መድረኽ ጃላነትይኣትው። ኣብ መድረኽ ጅላነት ኣብ ዝካየድ ግጥማት ሓዩሉ ዝወጸ ድማ፡ ናብ መድረኽ መጥቃዕቲይሰጋገር።
መድረኽ 1977-1978፡ ሰውራ ኤርትራ፡ ኣብ መድረኽ ስትራተጂያዊ መጥቃዕቲ ኣትዩ፡ ዝበዝሕ ክፋል ኤርትራ ተቘጻጺሩ፡ መግዛእቲ ኢትዮጵያ ኣብ ኤርትራ ከብቅዕ ዝተቓረበሉ እዋን`ዩ ነይሩ። እንተዀነ፡ ኣብቲ ግዜ`ቲ ምስ ዝነበረ ናይ “ዝሑል ኩናት“ ውድድር ርእሰ-ሓያላን ዓለም ተኣሳሰሩ፡ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ፡ ነዚ ኵነታት`ዚ ብመሰረቱ ዝቐየረ ፓለቲካዊን ወተሃደራዊን ምዕባለታት ተኸስተ። ኣብ እዋን ስርዓት ሃይለስላሰ፡ ኢትዮጵያ ጸግዒ ምዕራባውያን ሓይልታት`ያ ነይራ። ኣብ 1974 ስርዓት ሃይለስላሰ ብህዝባዊ ናዕቢ ተዓልዩ ፡ ደርግ ናብ ስልጣን ምስ መጸ ግን፡ ኢትዮጵያ ዝምድናኣ ምስ ምዕራባውያን ሃገራት ስለ ዝተበትከ፡ ስርዓት ደርግ፡ ፓለቲካዊ ጸግዒን ወተሃደራዊ ሓገዝን ንምርካብ ናብ ድምበ ሕብረት-ሶቭየት ክጽጋዕ ወሰነ። ኣብ ፈለማ 1977 ድማ ኣብ መንጎ ሕብረት-ሶቭየትን ኢትዮጵያን ወተሃደራዊ ስምምዕ ተኸተመ። ከም ውጽኢት፡ ሕብረት ሶቭየት ነቲ ብመጥቃዕቲታት ሰውራ ኤርትራን ምስ ሶማል ብዘካይዶ ዝነበረ ኩናትን ወተሃደራዊ ዓቕሙ ተዳኺሙ ዝነበረ ስርዓት ደርግ ንምጥንኻር፡ ንደርግ ገዚፍ ወተሃደራዊ ሓገዝ ከተውሕዘሉ ጀመረት። ካብ መፋርቕ 1977 ክሳብ ለካትቲ 1978 ኣብ ዝነበረ ወርሓት ጥራይ (ድሕሪኡ በብግዜኡ ዝውስኽ ዝነበረ ኣጽዋርን ተተዃስን ከይደመርካ) ልዕሊ ሓደ ቢልዮን ዶላር ዝዋግኡ፡ ዘመናውያን ነፈርቲ ውግእ፡ ታንክታት፡ ድሩዓት መካይን፡ መዳፍዕ፡ ብኣማኢት ኣሽሓት ዝቑጸር ከቢድ፡ ማእከላይን ፈኩስን ብረታትን ብብዝሒ ተተዃሲን ዘጠቓለለ ዝተፈላለየ ኣጽዋር፡ ናብ ኢትዮጵያ ከም እተጓረተ ናይቲ ግዜ`ቲ ጸብጻባት የመልክቱ። ጐድኒ ጐድኒ`ዚ ንሰራዊት ኢትዮጵያ ዘሰልጥኑን ዘማኽሩን ኣማኢት መኰንናት ሕብረት ሶቭየት፡ ኩባ፡ ምብራቕ ጀርመንን የመንን ናብ ኢትዮጵያ ኣተው። በዚ ገዚፍ ምትእትታው ድማ፡ ኣብ ሓጺር ግዜ ሚዛን ወተሃደራዊ ሓይሊ፡ ካብ ሰውራ ኤርትራ ናብ ስርዓት ደርግ ተቐየረ። ደርግ በቲ ዝረኸቦ ገዚፍ ደገፍ፡ ኣብ ሒደት ኣዋርሕ ንዓቕሚ ሰራዊት ኢትዮጵያ፡ ሓይልታት ምድሪ፥ ባሕሪን ኣየርን ብዓቢይ ደረጃ ክብ ብምባል፡ ኣስታት 300.000 ዝበጽሕ፡ ኣብ ጸሊም ኣፍሪቃ እቲ ዝዓበየ ሰራዊት ክሃንጽ ክኣለ። በዚ ድማ ካብ መድረኽ ምክልኻል ወጺኡ፡ ብልዑል ጸብለልታ ናብ መጠነሰፊሕ መጥቃዕቲ ተሰጋገረ። ሰውራ ኤርትራ ድማ፡ ናብ ምክልካኻል ክኣቱ ተገደደ።


text:
ኣብ ራብዓይ ክፋል፣ ዳዊት ዝተማረኹ ኣንስቱን ደቁን ንምምላስት ዝወሰዶ ቀዳማይ ስጉምቲ ከም ዝነበረ ርኢና። ንሱ ኸኣ "ብኣምላኹ ከም ዝተብዐ"፣ ልቡ ኣህዲኡ ኣብ ኣምላኹ ከም ተወከለ ርኢና። እዚ ኸኣ ነቲ ስዒቡ ዝወስዶ ስጉምቲ ወሳኒ ምኻኑ ብምርኣይ 'ቲ ኽፍሊ ዛዚመዮ። ኣብዚ ዝቅጽል ክፋል ከኣ ዳዊት ቀጺሉ ዝመወሰዶ ስጉምቲ ክንርኢ ኢና።
2. ገጽ ኣምላኹ ደለየ፣
ንጉስ ዳዊት ነፍሱ ኣብ ኣምላኹ ምስ ኣህደአ፣ ንገጽ ኣምላክ ክደሊ፣ "ኤፎድ" ኣምጽኡለይ በለ። (1ሳሚ30፣8) እዚ ስጉምንቲ ድማ ክንርድኦ እንተክኢልና፣ ንዓወትና ቁልፊ ዝዀነ መንፈሳዊ ምድራእ'ዩ። "ህድእ በሉ እሞ ኣነ ኣምላኽ ምኻነይ ኣስተውዕሉ" ዝብል ድማ ምስዚ ንብሎ ዘለና ይሰማማዕ። ልቢ ሰብ እንተዘይሃዲኡ፣ እ/ሔር መላኺ ምኻኑ ተረዲኡ ንኣምላኹ ክደሊ ኣይክእልን'ዩ። እዚ ስለ ዝተረድኣ ዳዊት'ውን፣ "ንነፍሰይ ኣህዳእክዋ፣ ስቕ ኣበልክዋ፣ ከም ጡብ ዝሐደገ ሕጻን ኣብ ሕቚፊ ኣዲኡ፣ ነፍሰይ ከምቲ ጡብ ዝሐደገ ሕጻን ኣባይ ከምኡ እያ። (መዝ131) ደቂ መዛሙርቲ የሱስ ማዕበል ስለ ዘጨነቆም፣ ካብ እምነት ጎዲሎም፣ የሱስ ግዶም ከም ዝገብር ክሳብ ዝርስዑ ኰይኖም'ዮም። (ማቴ8፣24-25) "ሓላዊኻ ኣይድቅን ኣይታኸስን ድማ'ዩ" ዝብል ከረድኦም ደልዩ፣ የሱስ ንማዕበልን ንፋስን ገኒሑ ጸጥ ስለ ዘበሎ ዓቢ ህድኣት ኰይኑ። ምኽንያት ምንዋጾም፣ ኣብ ውሽጢ ማዕበልን ንፋስን ንጎይታኦም ዘኪሮም ብእኡ ክሃድኡ ዘይምኽኣሎም፣ ንዕኡ ብግቡእ ዘይምፋላጦም ስለ ዝነበረ፣ "እዝስ ንፋስን ማዕበልን ዝእዘዝዎስ መን'ዩ ንሱ ኢሎም" ክሳብ ዝግረሙ ኰይኖም። ዳዊት ግና እ/ሔር ጓሳኡ ምኻኑ ፈሊጡ፣ ኩጓሲ ከሎ ነባጊዑ ካብቲ ክዝርፍ ዝመጽእ ዝነበረ ድብን ኣምበሳን ይብጀወን ከም ዝነበረ ብምዝካር፣ ከምኡ ድማ ኣምላኹ ኣብ ቅድሚ ጸላእቱ መኣዲ ከም ዝሰርዓሉ ተረዲኡ ልቡ ስለ ዝሃድአ፣ ገጽ ኣምላኽ ክደሊ ኣብ ልቡ ስፍራ ረኺቡ።
ኣብ ማእኸል ዕግርግርን ምንዋጽን ከኣ ካብ ኣምላኽ ምኽሪ ክቅበል መታን "ኤፎድ" ኣምጽኡለይ ኢሉ ሓቲቱ። ተባዕ ሰማያዊ ስጉምቲ'ዩ። ቀደሙ'ውን እዚ ኩሉ ሽግር ዝገጠሞ ኣፍ ኣምላኽ ስለ ዘይሓተተ'ዩ። ንጉስ ዳዊት ኣፍ ኣምላኽ ክሓትት ንመጀመርያ ግዚኡ ኣይነበረን። ኣብ በረኻ ምስ ፍልስጠማውያን ምስ ተጓነፍዎ፣ "ዳዊት፣ ንፍልስጠማውያን ክወግኦም'ዶ ክኸይድ ኢሉ ንእ/ሔር ጠየቆ" (1ሳም23፣2)። ኣብ ቅድሚ ጸላእቱ ንእሽቶ ኰይኑ ምስ ተሰምዖ፣ "ንእ/ሔር ሓተቶ"። (1ሳሚ23፣4) ኣብ ዝተዓጽወት ከተማ ሳኦል ምስ ኸበቦ፣ "ከምቲ ባርያኻ ዝሰምዖ፡ ሳኦልዶ ኺወርድ እዩ፡ ሰብ ቅዒላኸ ኣሕሊፎምዶ ኣብ ኢዱ ኺህቡኒ እዮም፧ ዎ እግዚኣብሄር ኣምላኽ እስራኤል፡ በጃኻ እዚ ንባርያኻ ኣፍልጦ፡ በለ። ዳዊት ድማ፡ ሰብ ቅዒላኸ ንኣይን ንሰበይንዶ ኣሕሊፎም ኣብ ኢድ ሳኦል ኪህቡኒ እዮም፧ በለ። እግዚኣብሄር ከኣ፡ እወ፡ ኣሕሊፎም ኪህቡኻ እዮም፡ በሎ።" (1ሳሚ23፣11,12) ድሕሪ ሞት ሳኦል እንታይ ከም ዝገብር ሕርብት ምስ በሎ፣ "ናበይ ከም ዝኸይድ ንእ/ሔር ሓተቶ" (2ሳሙ2፣1) ፍልጠማውያን ምንጋሱ ሰሚዖም ክወግእዎ ምስ ተላዕሉ፣ "ዳዊት ንእ/ሔር ሓተቶ"። (2ሳሙ5፣19) መሊሶም ምስ ተላዕልዎ፣ እቲ ሓንሳእ ዝሰምዖ እኹል ከም ዘይኰነ ፈሊጡ፣ እንደገና ንእ/ሔር ሓተቶ። (2ሳሙ5፣23) ኣብ ዝዀነ ግዜን እዋንን ንኣምላኽ ምሕታት ዓዲ ኣይወዓለን። እታ ሓንሳብ ምስ ገዛእ ርእሱ መኺሩ ዝወጸላ፣ ኣብ ህይወቱ ዓቢ ኽሳራ ኣስዒባ። ዳዊት ካብ ጌጋኡ ዝተኣረመ ክመስል፣ ኣፍ ኣምላኽ ኽሓትት "ኤፎድ" ኣምጽኡለይ በሎም"።
እ/ሔር ግሩም መኻሪ'ዩ። ብምሕረት ድማ ዓቢ። ከም መጠን ኣበሳናን ሓጢኣትናን ኣይፈድየናን። ኣብ ዝነበርና ኔርና፣ ኣዚና ርሒቅናን ወዲቅናን፣ ናብኡ ክንምለስ ከለና ኢዱ ዘርጊሑ ብሓጎስ ይቅበለና። (ሉቃ15)። ዳዊት እዚ ፈሊጡ፣ ስድራኡ ምስ ተማረኽዎ፣ የዕርኽቱን መጋድልቱን ኣብ ልዕሊኡ ምስ ተላዕሉ፣ በይኑ ምስ ተገለለ፣ ብዘይ ኣማራጺ ምስ ተረፈ፣ "ልቡ ብኣምላኹ ጸኒዑ"። ከም ልማዱ ድማ ንኣምላኹ ክሓትት ልቡ ኣቅኒዑ። "ልበይን ክብረይን ኣንቂደን ኣለዋ" ድማ ኢሉ። እዚ ማለት ከኣ ኣብ ግዜ መከራን ፈተናን ልቡ ብኣምላኹ ጸኒዑ፣ ኣብ ሓሳቡ ንዕኡ ብምቁጻር፣ ኣብ ኩሉ መገዱ ንኣምላኹ ክሓስብ ምኽኣሉ የረድኣና።
ገለ ምስ ተመረረ፣ በይኑ ከም ዝዀነ ምስ መሰሎ፣ ፈተውቱ ምስ ረሓቅዎ፣ ሓዘኑ እንተረስዐ ፈቆዶ ቤት መስተ ዘምርሕ፣ ሽግሩ እንተረስዐ ብብዙሕ ስራሕ ንርእሱ ክገዝእ ዝፍትን ኣሎ። ተስፋ ቆሪጹ መሊሱ ካብ ኣምላኽ ልቡ ዘሸፍት፣ ኣብ ኣምላኽ ድማ ዝዕምጽ ኣይስኣንን ይኸውን። እቲ መፍትሒ ግና ንሱ ኣይኰነን። ዝተበላሸወ ዘዕሪ፣ ዝፈረሰ ዝሃንጽ፣ ዝተበተነ ዝእክብ፣ ዝተፈላለየ ዘቀራርርብ፣ ንንቁጽ ዓጻጽምቲ ዘሐድስ፣ ንዝሞተ እንደገና ህይወት ዝህብ፣ ኩሉ ዝከኣሎ እ/ሄር ጥራይ'ዩ። "ጸውዓኒ ክምልሰልካ፣ ዘይትፈልጦ ዓብን ስውርን ነገር ከኣ ክገልጸልካ እየ" ዝበለ ኣምላኽና ጥራይ'ዩ። (ኤር33፣3) ንዝደልይዎ ዝርከብ፣ ንዝቀረብዎ ዝቀርብ፣ ጸሎት ሰሚዑ ዝምልስ፣ ፍትሒ ዘውጽእ፣ እ/ሔር ኣምላኽ ጥራይ'ዩ። ስለዚ ሰብ ምሕረት ኣምላኽ ክርዳእ ከሎ ስለ ዝጠብብ፣ ኩሉ ገዲፉ፣ ልቡ ኣህዲኡ፣ ገጽ ኣምላኽ ክደሊ ልቡ የቅንዕ። እዚ ድማ ኣብ ህይወር ዳዊት ተፈቲኑ ዝሰርሐ ሓቂ'ዩ።
ንእ/ሔር ድማ ከምዚ ኢሉ ሓተቶ፣ "ነቶም ዝዘመቱ ጭፍራስ ክስዕቦምዶ፧ ከርክቦምዶኸ፡ እኽእል እየ፧ ኢሉ ንእግዚኣብሄር ጠየቖ"። እ/ሔር ከኣ ከምዚ ክብል መለሰሉ፡ "ብርግጽ ከተርክቦም፡ ብርግጽውን ነቲ ምርኰ ኽትመልሶ ኢኻ'ሞ፡ ስዐቦም፡ በሎ"። (1ሳሚ30፣80) ንጉስ ዳዊት ቅኑዕን ዘስልጥን ውሳኔ ወሲዱ። ተሓሊሉ፣ ብዝወረዶ ተሰናቢዱ፣ ወይውን ብዝገጠሞ ንገዛእ ርእሱ እናዀነነ፣ ተወሳኺ ዋጋ ዘኽፍሎ ብናይ ርእሱ ምኽሪ ኣይከደን። "ኩራ ሰብኣይ ጽድቂ ከም ዘይገብር" ዝተረድአ ክመስል፣ ከም ሰብኣይ ኣብ ቅልጽሙን ተመክርኡን ኣይተወከልን። ዝመሰሎ፣ ኣብ ሓሳቡ ዝመጾ ብምግባር፣ ካልእ ክሳራ ክገብር ፍቃደኛ ኣይነበረን። ብኣንጻሩ "ገጽ ኣምላኹ" ደኣ ደለየ። እ/ሔር ከኣ ጸሎት ዝሰምዕን ዝምልስን ርሕሩሕ ኣምላኽ ስለ ዝዀነ፣ በደል ዳዊት ከይጸብጸበ፣ እታ ክኸደላ ዘልዎ መገዲ ኣርኣዮ። ስለዚ ድማ'ዩ ከምዚ ክብል ሓይሊ ስረኸበ፣
"ድምጸይን ምህለላይን ሰሚዑ እዩ እሞ፣ ንእግዚኣብሄር ኤፍቅሮ'የ። እዝኑ ናባይ ኣድኒኑ እዩ እሞ፣ ኵለን መዓልትታተይ ናብኡ ኽምህለል እየ"። (መዝ116፣1-2)
3. ንምምላሶም መገዲ ጀመረ፣
ጸሎት ኣብ እ/ሔር እንውከለሉ፣ ድምጺ ኣምላኽ ንሰምዓሉ ባይታ እኳ እንተዀነ፣ ዳዊት ምጽላዩ ጥራይ ኣኻሊ ከም ዘይኰነ ዝተረድአ ሰብኣይ ነይሩ። ስለ ዝጸለየ፣ ኢዱ ኣጣሚሩ ንኣምላኽ ክገድፎ ኣይደለየን። ከምቲ ምስ ኣርሓቀ ስድራኡ ዝተማረኹ፣ ክቀርቦም፣ ኣብቲ ዘለውዎ ክኸዶም ከም ዘለዎ ተረዲኡ። ካብ ኣምላኽ ካብ ዝረኸቦ ምርሒት ድማ ክኸዶ ዝነብሮ መገዲ ንምኻድ ጉዕዝኡ ጀሚሩ። ንጸሎቱ ስጉምቲ ወሲኹሉ። ክኸዶ ዝነበሮ ጉዕዞ'ኳ ቀሊል እንተዘይነበረ፣ ስድርኡ ንምምላስ ግን ዝወሰደ ይውሰድ ብዘየገድስ፣ ከምቲ ኣምላኽ ዝረድኦ፣ ክኸዶ ዝነበሮ መገዲ ንምኻድ ኣይተማትአን። ዋጋ ዝሓትት ጉዕዞ ምኻኑ ዝስሓቶ ኣይመለንን። ክሳብ ዝመልሶም፣ ኣብ ሕቅፍኡ ክሳብ ዝኣትዎም፣ ብትዕግስቲ ክጎዓዝ ምኻኑ ምኽሩ ቆሩጹ። ዝኸዶ መገዲ ኣድካሚ ከም ዝነበረ ካብቶም ምስኡ ዝተጓዕዙ ብቀሊሉ ክንርድኦ ንኽእል። ክልተ መዓልቲ ምስ ተጓዕዙ ስለ ዝደኸሙ፣ ኣብ "ርባ በሶር" ዘልሓጥ ኢሎም ዝተረፉ ነይሮም'ዮም። ኩሎም ዝኸድዎ ዝነበሩ መገዲ'ኳ ንሓደ ዕላማ እንተነበረ፣ ገለኣቶም ግና ብመገዲ ተሸኒፎም ክቅጽሉ ኣይከኣሉን። ደቁን ሰበይቱን ዝተማረኽዎ ክደክምን ተስፋ ክቆርጽን እኳ ዘይግብኦ ክነሱ፣ እቲ መገዲ ዝሓቶ ዋጋ ብግቡእ ንዘይጸብጸበ ሰብኣይ ግና ክደክምን ክሕለልን ይኽእል'ዩ።
ብስንፍንኡ ይኹን ጸላኢ ስሉኽ ኣቢሉ ብዘእተዎ ፍሕሶ፣ ኣንስቱን ደቁን ኣደዳ ጸላእቲ ዝዀንዎ ሰብኣይ፣ ክተብዕ፣ ዋጋ ክኸፍል ጽቃደኛ ልቢ ክልዎ ኣለዎ። ከምቲ "ፍቃድ ልቢ እንተሃልዩ፣ ኩሉ እኩል'ዩ" ዝተባህለ፣ ከይተሓለለ መገዱ ክውድእ የኽእሎ። ኣምላኽ'ውን ናይ ቤተ ሰብ ጀማርን ፈጻምን ስለ ዝዀነ፣ ንዝተበገሰ ብጸጋኡ ክሕግዞ ተስፋ ኣትዩ ኣሎ። ገሊኣቶም ይቅሬታ ክይሓቱ ነገር ሰብኣይ ኰይንዎም ልቦም ዝኣበየ፣ ጥፍኣቶም ተኣሚኖም ልቦም ከትሕቱ ስለ ዘይክኣሉ፣ ውሽጦም ቅሒሩ ምሕረት ክገብሩ ዝኸበዶም፣ ብሓርቆት ኣርሒቁ ዝኸደ'ሞ ዓቀብ ኰይንዎ ምምላስ ዝተሳእኖም ኣለው። ክሳብ ሕጂኸኣ ኣብ ክሳራን ሓዘንን ጓህን ዝነበሩ ኣብ ዓለምና ክንደይ ኢልካ ክቁጸሩ። ምናልባት ሰብኣይ ርሒብ ምንኩብን ብዝሒ ጭዋዳታትን ዝተዋህቦ ዝኸበደ ክጸውር ስለ ዝተደልየ ምኻኑ መን ይፈልጥ?
ከምቲ እምነት ብዘይ ግብሪ ምውቲ ዝዀነት፣ ከምኡ'ውን ጸሎት ብዘይ ምእዛዝ ሓይሊ የብላን። ነቲ ዝጸለናዮ ከም ዝረኸብናዮ ኣሚና እንተኴንና፣ ከም ዝተቀበልናዮ ኴንና ክንነብር፣ ስጉምቲ ከኣ ክንውስኸሉ ኣለና። በቲ ኣምላኽ ንልብና ዝደረዀ፣ ፍቅሪ ሰበይትናን ውሉድናን ከንገልጽ ግቡእ'ዩ። ኣብቲ ዘለውዎ ክንከይድ፣ ኣብ ዝኣተውዎ ጉድጓድ ክንወርድ፣ ናብ ጸላኢ መዓስከር ክንግስግስ ፍቃድ ልቢ ክህልወና ኣለዎ። "እቲ ብክርስቶስ ጌሩ ናብ ዓወት ዝመርሓና፣ ብኣና ጌሩ'ውን መኣዛ ፍልጠቱ ኣብ ኩሉ ቦታ ዝገልጽ ኣምላኽ" ምሳና ብምኻኑ፣ ዝጀመሮ ሰናይ ግብሪ ክፍጽሞ'ዩ።


text:
ጾታዊ መዓርነት
መሰል ማዕርነት ዘለዎ ሕብረተሰብ፡ ነፍሲወከፍ ሰብ እንታይ ክገብር ከምዝደሊ ክውስነሉ ዝኽእል፡ ጾታ ብዘየገድስ፡ ንኹሉ ዘርብሕ እዩ።
እዚ ጾታዊ መዓርነት ድዩ - ንስኻ እንታይ ትብሎ?
ስለምንታይ ኢኻ ንኖርወይ መሪጽካያ? ጾታዊ መዓርነት ከ ንዓኻ ኣገዳሲ ድዩ? ጾታዊ መዓርነት ማለት፡ ሃይማኖቶም፡ ብሄሮም፡ ወሲባዊ ዝንባለኦም ወይ ጾታኦም ብዘየገድስ ኣብ ልዕሊ ካልኦት ሰባት ኣድልዎ ምፍጻም ክልኩል እዩ። ኣብ ኖርወይ፡ ኣዋልድን ኣወዳትን፡ ኣሰብኡትን ኣንስትን ኵሎም ማዕረ ዕድላትን ማዕረ ምሰላትን ኣለዎም። እዚ ከኣ ንዅሉ መልክዓት ሕብረተ-ሰብ ይምልከት፦ ኣብ ስድራቤት፡ ኣብ ስራሕን ኣብ ቤት-ትምህርትን ይምልከት።
ጾታዊ መዓርነት ኣብ ኣህጉራዊ ውዕላት ሰብኣዊ መሰላት እውን ሰፊሩ ይርከብ፣ እንተዀነ፡ ዋላ’ኳ ዝበዝሓ ሃገራት ነቲ ውዕላት እንተ ኸተማሉ፡ ብዙሓት ሰባት ዋላ ሓደ ገበናት ከይፈጸሙ እንከለዉ ኣብ ሃገራቶም ብገዛእ መንግስታቶም ወይ ብገለ ወገናት ሕብረተ-ሰቦም ይግረፉ፡ ኣብ ማሕቡስ ይዳጐኑን ይቕተሉን ኣለዉ። ግዳይ ዝዀንሉ ዘለዉ ምኽንያት፡ ዝዛረቡዎ ዘረባ ወይ ዝገብሩዎ ተግባር ነቶም መንግስታት ባህ ስለ ዘየብሎም፡ ወይ ድማ ብምኽንያት መንነቶም እዮም።
ጓል-ኣንስተይቲ ብዙሕ ግዜ ቦርሳ ትሕንገጥ፡ ምኽንያቱ እታ ናይ ብሓቂ ዝጠንከረት ሰብ ስለ ዝዀነት።
ምናልባት በዚ ምኽንያታት’ዚ ተገዲድካ ካብ ሃገርካ ሃዲምካ/ወጺእካ ትኸውን? ምኽንያቱ ገለ ወገናት ንመሰላትካ ዝገፍፍ ተግባራት ኣብ ልዕሌኻ ስለ ዝፈጸሙ። ብዙሓት ካብቶም ሃዲሞም ናብ ኖርወይ ኣትዮም ዘለዉ ሰባት፡ ምስ ናይ ኖርወይ ብምንጽጻር ካብ ፍጹም ዝተፈልየ ኣረኣእያታትን ባህልታትን ዝውንኑ ሕበረተ-ሰባት ዝመጹ እዮም። ንክብረትን ዉርደትን ብቐሊል ዓይኒ ካብ ዘይጥመቱ፡ ንባህልን ልምድን ልዕሊ ሕጊ ኣብሊጾም ካብ ዝርእዩዎ ሕብረተ-ሰባት ዝመጹ እዮም። ደቂ-ኣንስትዮ ክብረት ስድራቤተን ናይ ምዕቃብ ሓላፍነት ካብ ዝሽከማሉ፡ ብኣንጻሩ ክመሃራ፡ መጻምድተን ክመርጻ፡ ወይ ኣብ ህዝባዊ ክትዓት ክሳተፋ መሰል ካብ ዘየፍቅዱ ሕብረተ-ሰባት ዝመጹ እዮም።
እዚ ኣድልዎ እዩ፣ ኣንጻር ጾታዊ መዓርነት እዩ፣ ምስቲ ኣብ ኖርወይ ዘሎ ነገራት ድማ ዘይቃዶ እዩ። ኣብ ኖርወይ፡ ጾታዊ መዓርነት ኣዝዩ ጽኑዕ እዩ።
ሓንቲ ካብ ደቕኻ ምስ ደቂ መማህርታ ናብ መዓስከር/ካምፕ እንተ ትኸይድ እንታይ ምገበርኩዋ ኢልካ ትሕስብ? ደቅኻ ኣብ ድግስ ዕለተ-ልደት ናይ ሓደ ሰብ ክሳተፋ እንተ ዝዕደማ ኸ? ወይ ድማ ርእይቶአን ኣብ ማሕበራዊ ሜድያ እንተ ዝገልጻ ኸ? እንተድኣ ነቶም ኣወዳት ደቅኻ ገዲፍካ ንዓአን ጥራይ ካብዚ ዕድላት’ዚ ከልኪልካየን፡ ወይ ድማ እንተድኣ ግዳይ ምፍርራህን ጐነጻዊ ዓመጽን ጌርካየን፡ ከምኡ’ውን እንተድኣ ምስ መሓዙተን ከይከዳ ከልኪልካየን፡ ወይ ድማ ኣብ ናይ መዘናግዒ ንጥፈታት ከይሳተፋ ኣጊድካየን፡ ኣብ ልዕሊአን ኣድልዎ ትፍጽምን መሰላተን ትግህሰለንን ኣለኻ ማለት’ዩ። ከምኡ እንተዀይኑ፡ ልክዕ ከምቲ ንስኻ ኣብታ ንስደት ክትወጽእ ዝተገደድካላ ሃገርካ/መበቆል ዓድኻ እንከለኻ ዝግበረልካ ዝነበረ ኣገባብ ኣተሓሕዛ/ኣተዓባብያ ጌርካ ኢኻ ተዕብየን ወይ ትሕዘን ዘለኻ ማለት’ዩ።
ድሕሪሕጂ ሰብኣይ መተካእታ ሰበይቲ ካብዝኸውን ሰበይቲ መተካእታ ሰብኣይ ክትከውን ይሓይሽ፡ ማዕረ ዕድላት ምህላው ማለት ማዕርነት ማለት ኣይኮነን።
ኣብ ኖርወይ ኵሉ ግዜ ጾታዊ መዓርነት ኣሎ ማለት ኣይኰነን፣ ጾታዊ መዓርነት ብምልኣት ንምርግጋጽ ገና ዝተወሰነ መንገዲ ተሪፉና ኣሎ። እዚ ይዅን’ምበር፡ ኖርወይ ሓንቲ ካብተን ኣብ ዓለም ዝበለጸ ጾታዊ መዓርነት ዘለወን ሃገራት እያ። ደቂ-ኣንስትዮ ኖርወይ መሰላተን ንምርግጋጽ ብዙሕ ተቓሊሰን እየን፣ ሎሚ እውን ካብ ውሑዳን ስድራቤታት/ስደተኛታት ዝዀና ደቂ-ኣንስትዮ ኣብ ኖርወይ ንመሰለን ክቃለሳ ጀሚረን ኣለዋ። እዚ ከኣ ቃልሲ ንመሰላት፡ ቃልሲ ኣብ ህይወትካ ዝመሰለካ ክትመርጽ ዘፍቅድ ሓርነት


text:
ፓስፖርት ንምውጻእ ዘድሊ ቅጥዕታት
- ፓስፖርት ንምሕታት ናብ ኤምባሲ ሃገረ ኤርትራ ቆንስላዊ ጉዳያት ብኣካል ብቖጸራ ይመጽእ።
- ኣብ ፓስፖርት ኪዉሰኹ ዝሕተተሎም ተሰነይቲ ትሕቲ 10 ዕድመ’ውን ብኣካል ይቐርቡ። ኣብ ሓደ ፓስፖርት ካብ 3 ተሰነይቲ ንላዕሊ ምውሳኽ ኣይፍቀድን።
- ወለዶም ዜግነታዊ ወረቐት መንነት ዘይብሎም ትሕቲ ዕድመ ቆልዑ ፓስፖርት ኣይፍቀዶምን።
- ፓስፖርት ዘውጽእ ብቆጸራ ይመጽእ፡ ዝኸፈሎ ገንዘብ ኣብ ሕሳብና ምስ ኣተወ ጥራይ ፎርም ይመልእ።
ዝጥለቡ ሰነዳት
- ኤርትራዊ ወረቐት መንነት original ከምኡ’ውን ቅዳሕ፡
- ቅዳሕ ፓስፖርት ፡ ወይ ዜጋ ክጥቀመሉ ዝጸንሐ ናይ ኤርትራ ፓስፖርት የቕርብ፡
- ስእሊ፡ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ ኣብ ስቱዲዮ ዝተሳእለ ኣርባዕተ (35 x 45 mm) ዓቐን ዘለዎ ኮይኑ፡ ብቐጥታ ናብ ካሜራ ዝጠመተን ምሉእ ገጽን እዝንኻ ዘርኢ፡ ምስሓቕ ኣይፍቀድን እዩ፡
- ኣብ ፓስፖርት ዝውሰኹ ትሕተ-ዕድመ ንነብስ-ወከፎም ኣርባዕተ (35 x 45 mm) ናይ ፓስፖርት ዓቐን ዘለዎ ስእልን የድሊ፡
- ክፍሊት ፓስፖርት ሰለስተ መዓልቲ ቅድሚ ቖጸራ ይኽፈል። ዝኸፈለሉ ቅብሊት ኣብ ቖጸራ የቕርብ፡
- ግቡኣት መሕወይ ግብሪን ካልእን ኪማላእ ኣለዎ፡
- ፓስፖርት ዘጥፍኣ መረጋገጺ ሰነድ ካብ ፖሊስ የቕርብ፡ ከምዘጥፍአ ኣብ ኤምባሲ ይምዝገብ፡ ድሕሪ ሓደ ዓመት መተካእታ ፓስፖርት ይሓትት፡
- ስም፡ ዕለት ልደት፡ ቦታ ልደትን ፊደላትን ምቕያር ፍቑድ ኣይኮነን፡
መተሓሳሰቢ
ሓደ ካብ’ዞም ተዘርዚሮም ዘለዉ ነጥብታት ምስ ዝጎድል ከስዕቦ ዝኽእል ምድንጓይ ኤምባሲ ተሓታቲ ኣይኮነን።


text:
ኣዳላዊ ብርሃነ በርሀ
-
መስከረም 22, 2022
ኣብ ኤርትራ 5 መንእሰያት ኣውቶማቲክ ናይ ዲጋ መኽፈቲን መዕጸዊን ሰኒዖም
-
-
መስከረም 21, 2022
ትካል ፍረድ ሆሎውስ ዝተመስረተሉ መበል 30 ዓመት ተኸቢሩ
-
-
መስከረም 02, 2022
ኣብ ወግዕታት፥ክብርታትን ያታታትን ዘተኮረት መጽሓፍ 'ካብ ጥሪ ናብ ጥሪ' ብበረኸት ኣማረ
-
መስከረም 02, 2022
ኣብ ወግዕታት፥ክብርታትን ያታታትን ዘተኮረት መጽሓፍ 'ካብ ጥሪ ናብ ጥሪ' ብበረኸት ኣማረ
ብደራስን ኣጽናዕን በረኸት ኣማረ ዝተጻሕፈት ‘ካብ ጥሪ ናብ ጥሪ” ዝተሰመየት ኣብ ወግዕታት፡ክብርታትን ያታታትን ዘተኮረት ናይ ምርምርን መጽናዕትን መጽሓፍ ፥ ዝሓለፈ ወርሒ 22 ሓምለ 2022 ኣብ ኣስመራ ሆተል እምባሶይራ ተመሪቓ`ላ። እታ መጽሓፍ ፡ኣብ ማእከላይን ደቡባውን ከበሳ ዘሎ ሕብረተሰብ ትግርኛ፡ ኣብ ሓደ ምሉእ ዓመት ዘካይዶ ኩሉ ዓይነት ንጥፈታት ትገልጽ ኮይና፡ ዝበዝሐ ትሕዝቶኣ ኣብ ኣፋዊ ስነ-ግጥሚ ዘተኮረ እዩ።
-
ነሓሰ 31, 2022
“ቪቪ ኪድስ" ቆልዑ እንዳተዘናግዑ ዝመሃሩሉን ፕሮጀክት
-
-
-
ነሓሰ 19, 2022
ኤርትራ : ኣብ ኣህጉራዊ መድረኽ ሽልማት ዝረኸበት ናይ ትግርኛ ፊልም
-
-
ነሓሰ 18, 2022
ኤርትራ:4 መሃንድሳት ካብ ምልክት ናብ ጽሑፍ እትልውጥ ሶፍትወር ኣማዕቢሎም
-
-
ነሓሰ 11, 2022
ኤርትራ: ነዝዒ ደም ኣብ ሓንጎል ንምልላይ እተቃላጥፍ መሳርሒ
-
ነሓሰ 11, 2022
ኤርትራ:ነዝዒ ደም ኣብ ሓንጎል ንምልላይ እተቃላጥፍ መሳርሒ
ፊሊሞን መሓሪ፡ ኣሌክሳንደር ብርሃነ፡ ሃኒባል ገብረኣብ፡ ራሄል ኣብርሃም፡ ሳልዋ ነስረዲንን ዮሃንስ ሃብተስላሰን ዝተባህሉ ሽዱሽተ ተማሃሮ ምህንድስና ኮምፕዩተር ኢንስቲዩት ቴክኖሎጂ ኤርትራ (ማይ ነፍሒ)፡ ብምኽንያት ሓደጋን ካልእ ጥዕናዊ ሳዕቤናትን ንዘጋጥም ምፍሳስ ደም ኣብ ሓንጎል ንምልላይ እትሕግዝ ሶትዌር ኣማዕቢሎም። እዛ ሶፍትዌር ግዜ ኣብ ምቝጣብን ነቲ ሕማማት ኣብ ምልላይን ዝበለጸ ውጽኢት ከምዘለዋ ኣማዕበልታ ዝገልጹ።
-
ሓምለ 25, 2022
ኣብ ኢድካ ዘሎ ወርቂ...
-
-
ሓምለ 15, 2022
ዕላል ምስ ኣላዪን ጠርናፊን ጕጅለ ትልሂት ሚራስ ኣማኑኤል ዳዊት
-
-


text:
Mullsjö
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 26 10 2020
ነቶም ህዱእ ቦታ ዚደልዩ ግን ድማ ጥቓ ዓቢ ከተማ ኪኾኑ ዚደልዩ፡ እዚ ኮምዩንዚ ኣዚዩ ብቑዕ እዩ። ኩሉ ዘድሊ ኣገልግሎትን መዘናግዒ ንጥፈታትን ስለ ዘለዎ፡ ነቲ ኮምዩን ገዲፍካ ክትወጻእ ኣየድልን።
ሓበሬታ ብዛዕባ ምምሕዳር ከተማ
ብዝሒ-ህዝቢ7,339
ስፍሓት መሬት211 ኪሜ²
ርሕቐት ካብ ዓበይቲ ከተማታት
- Jönköping 27 ኪሜ
- Borås 80 ኪሜ
- Alingsås 99 ኪሜ
መንበሪ-ገዛ
ኣብ ከተማታት ሙልሾን ሳንድሀምን ነፍስወከፍ ሰብ ኣብ ጃርዲን ዘለዎ ቪላታት እዩ ዚቕመጥ፡ ግሩም ትርኢት ዘለዎ። ግን እተን ከተማታት ጥራይ ኣይኮናን ሰሓብቲ፡ መብዛሕትኡ ተቐማጣይ ኣብ ገጠር እዩ ዚነብር። እቲ ሙልሾ ቡስተደር ዚብሃል ትካል ክራይ ኣባይቲ፡ ኣብ ሙልሾን ኣብ ሳንድሀምን ዚካረ ኣፓትማ ኣለዎ። ኣብቲ ኮምዩን ገዛ ዘካርዩ ኣካረይቲ ኣለዉ።
ካልእ ቋንቋታት ዝዛረቡ ተቐማጦ መን ኣለዉ ኣብቲ ቦታ
ብብዝሒ ዚዝረብ ፋርስን/ዳሪን ዓረብን እዩ። ናይ ወጻኢ ቋንቋ ተዛረብቲ ብመጠን ዚኣትዉን ዚወጹን ይበዝሑን ይውሕዱን ኢዮም። ብዛዕባ እዋናዊ ሓበሬታ ጉጀለታት ቋንቋ፡ ነቲ ናይ ኮምዩን ኣተሓባባሪ ተወከሶ።
ማሕበራትን ምትእኻባትን
ኣብቲ ኮምዩን ኣስታት 100 እተፈላለያ ማሕበራትን ውድባትን ኣለዋ። ንኣብነት ከም ማሕበራት ዓይነስዉራን፡ ስፖርት ማሕበራትን እተፈላለያ ናይ ኣብያተክርስትያን ማሕበራትን።
ኣብቲ ከባቢ ብቐረባ እንታይ ይርከብ
ኣብቲ ናይ ሙልሾ ሰንትሩም ክልተ ግሮሰሪታት፡ ነኣሽቱ ድኳናት፡ ቤትንባብ፡ ቤትጽሕፈት ዕዮ፡ ፋርማሲን ማሕበራዊ ቤትጽሕፈትን ኣለዋ። ሰከንድሃንድ ድኳናትውን ኣለዋ። ግን ምርጫታት ንዝደልዩ እቶም ነበርቲ ናይቲ ኮምዩን ናብ ዮንሾፒን እዮም ዚኸዱ፡ እታ ዓባይ ከተማና።
ኣገልጎት ክንክን ወይ ሕብሐባ ቆልዑ
ሙልሾ ኮምዩን ናይ ህጻናት ክንክንን ቤትትምህትን ተቕርብ፡ ንሳተን ድማ ከም ምልክት ቅሳነት፡ ብቕዓት፡ ምህሮን ምዕባሌን ኮይነን ነቲ ነባሪ ትምህርቲ መሰረት ይኾና።
ኣብቲ ኮምዩን ሽድሽተ ኮሙናዊ ቤትትምህርቲ ህጻናትን ሰለስተ ብሕታውያንን ኣለዋ። ብዛዕባ ነፍስወከፈን ኣብቲ ናይቲ ኮምዩን መርበብ ኢንተርነት ከተንብብ ትኽእል።
ናይ ሙልሾ ኮምዩን ክፉት ናይ ህጻናት ቤትትምህርቲ ኣየካይድን፡ ግን ናይ ሽወደን ቤትክርስትያንን ናይ ፐንተኮስት ቤትክርስትያንን ክፉት ናይ ህጻናት ቤትትምህርቲ ኣለወን።
መባእታ ኣብያተ ትምህርትን ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን
ኣብቲ ኮምዩን ንደቂ 6-15 ዝኸውን ኣርባዕተ መባእታ ኣብያተትምህርቲ ኣለዋ። ኣብ ክልተ ቦታታት እየን ተመቒለን።
ነቶም ካብ 16 ዓመት ንላዕሊ ዝኾኑ ተመሃሮ ኣብ ዮንሾፒን ወይ ኣብ ከባቢ ሙልሾ ካልኣይ ደረጃ ኣብያተትምህርቲ ኣለዋ።
ዕድላት ትምህርቲ
ከም ኤስኤፍኢን ምልላይ ምስ ሕብረተሰብን ዝኣመሰሉ ናይ ዓበይቲ ትምህርቲ ብቐንዱ ኣብ ዮንሾፒን እዮም ዚካየዱ። ኣብቲ ኮምዩን ኮለጅ ኣሎ።
ዝቐረበ ኮለጅ ዘለዎ ከተማ ዮንሾፒን እዩ።
ብዛዕባ ኣብዚ ኮሙን ዘሎ ትምህርቲ ኣባጽሕ ብዝያዳ ኣንብብ።
ኣገልጎት ጥዕና
ኣብ ሙልሾ ማእከል ጥዕና ኣሎ። ኣብዚ፡ ናይ ደቀንስትዮን ህጻናትን ከምኡውን ናይ ስኒ ሕክምናን እውን ኣሎ። እቲ ዝቐረበ ሆስፒታል ወይ ናይ ህጹጽ ረድኤት ክሊኒክ ኣብ ዮንሾፒን እዩ ዘሎ።
ናይ ቋንቋ ድግፍ-ተርጓሚ ምርካብ
ሙልሾ ኮምዩን ንኹሉ ምስ ተርጎምቲ ዚግበር ውዕል ምስ ዮንሾፒን ናይ ትርጁማንን ትርጉምን ኣገልግሎት ኢዩ ዚገብሮ።
ኣገልግሎት መጎዓዝያ
ኣብ መንጎ ሙልሾን ካልእ ናይ ሽወደን ከባቢታት ናይ ኣውቶቡስን ባቡርን ግሩም መራኸቢታት ኣሎ። ንዮንሾፒን ንምኻድ ኣብነታዊ ሰሌዳ ሰዓት
- ካብ ማእከል ሰንትሩም ብባቡር፡ 21 ደቓይቕ ወይ 35 ብኣውቶቡስ
- ካብ ሳንድሀም ብባቡር፡ 32 ደቓይቕ
ካብ ሙልሾ ሰንትሩም ንየተቦርይ ብባቡር 1 ሰዓትን 40 ደቓይቕን ይወስድ። ንማልመ 3 ሰዓትን 10 ደቓይቕን። ናብ ስቶክሆልም 3 ሰዓትን 20 ደቓይቕን።
ስራሕን ትካላት ናይ ምምስራት ተኽእሎታትን
ኣብ ሙልሾ ንግዳዊ ህይወት ሱር ዝሰደደ እዩ። ናይ ንግድን ኢንዱስትርን መንፈስ ኣብቲ ኮምዩን ኣብዛ ዝሓለፈት ዘመን ዓቢ እዩ ነይሩ፡ ስለዚ ናይ ሙልሾ መንፈስ ኢልና ንጠቕሶ። ኣብቲ ኮምዩን ሓያሎ ፋብሪካታት ኣለዋ።
ሓያሎ ተቐማጦ ሙልሾ ንኺሰርሑ ናብተን በጺሕካ እትምለሰን ከተማታት እዮም ዚኸዱ፡ ንኣብነት ናብ ዮንሾፒን።


text:
ኣብ ክልተ ክፍለ ግዝኣታት ደቡብ ሱዳን ብዝተልዓለ ከቢድ ውግእን ብሕፅረት ምግብን ዓሰርተታት ኣሽሓት ካብ መንበሪኦም ንክሃድሙ ተገዲዶም ኢሉ ናይ ሕቡራት መንግስታት ትካል ስደተኛታት/UNHCR/።
ዩኒትን ኣፐር ናይልን ኣብ ዝተብሃላ ክልተ ክፍለ ግዝኣታት ደቡብ ሱዳን ብዝተኻየደ ውግእ ኣብቶም ዝሓለፈ ክልተ ኣዋርሕ ልዕሊ 100 ሽሕ ሰባት ኣብ ውሽጥን ናብ ወፃኢ ሃገራትን ተመዛቢሎም ኣለው ብመሰረት መግለፂ UNHR።
ብምኽንያት ውግእ ረድኤት ናብ ዘድልዮም ከባቢ 650 ሽሕ ደቡብ ሱዳናዊያን ሰብኣዊ ሓገዝ ንምቕራብ ኣይተኽኣለን።
ተመዛቢሎም ካብዝተብሃሉ 100 ሽሕ ደቡብ ሱዳናዊያን እቶም 60 ሽሕ ናብ ዝተፈላለያ ጎረባብቲ ሃገራት ከምዝተሰደዱን ካብዚኦም እቶም 15 ሽሕ ናብ ኢትዮጵያ ከምዝኣተውን ኣቶ ክሱት ገብረእግዛብሄር ኣብ ኢትዮጵያ ኣቐባሊ ቃል UNHRC ገሊፆም።
ናብ ኢትዮጵያ ዝኣተው 15 ሽሕ ዳርጋ ምሉእ ብምሉእ ኣብ ክልል ጋምቤላ ከምዝርከቡን ኣዚዮም ውሱናት ናብ ከተማ ኣሶሳ ከምዝኣተውን ኣቶ ክሱት ወሲኾም ሓቢሮም።ካብ ዝሓለፈ ወርሒ ጥሪ ጀሚሮም እዮም እዞም ሓደሽቲ 15 ሽሕ ናብ ኢትዮጵያ ዝኣተው ኢሎም።
‘’ኩሎም ዝደተኛታት ደቡብ ሱዳን ኣብ ጋምቤል ኣብ ሽዱሽተ ናይ መዕቖቢ ካምፕታት ይነብሩ ኣለው’’ ዝበሉ ኣቶ ክሱት ካሊእ ተወሳኺ ካምፕ ንምስራሕ እውን ፃዕርታት ይግበር ኣሎ ኢሎም።
ኢትዮጵያ ስደተኛታት ብምትእንጋድ ኣብ ኣፍሪካ ቀዳማይ ደረጃ ብምሓዝ ልዕሊ 700 ሽሕ ስደተኛታት ተተናግድ ኣላ ምስ በሉ ዋላ’ዃ እኹል እንተዘይኮነ እውን UNHCR ኣብ ናይ ኢትዮጵያ መዕቖቢ ስደተኛታት ንዝርከቡ ስደተኛታት ዓቕሚ ብዝፈቐዶ ናይ ህይወት ምድሓን ስራሕቲ እናሰርሐ እዩ ኢሎም ኣቶ ክሱት።
ኣብ ደቡብ ሱዳን ኣብ ታሕሳስ 2013 ኣ/ፈ ኣብ መንጎ ናይ ደቡብ ሱዳን ፕሬዝዳንት ሳላቫ ኪርን ምኽትል ፕሬዝዳንት ዝነበሩ ሎሚ መራሒ ዓመፅቲ ሪያክ ማቻርን ግጭት ተላዒሉ እታ ሃገር ናብ ሕድ ሕድ ኲናት ካብ እትኣቲ ኣሽሓት ተቐቲሎም፣ኣማእቲ ኣሽሓት ድማ ኣብ ውሽጥን ወፃእን ተመዛቢሎም ኣለው።ካብ 11 ሚሊዮን ደቡብ ሱዳናዊያን ኣስታት 3.8 ሚሊዮን ሰባት ዳርጋ ሲሶ ማለት እኹል ምግቢ ኣይረክብን ዘሎ ወሃቢ ቃል UNHCR ኣድሪያን ኤድዋርድስ ኣብ ጄኔቭ ብመሰረት ንጋዜጠኛታት ዝሃብዎ መግለፂ።


text:
ሓጺር ሓበረታ ካብ ሃገረ ስዊደን
ጽላል ስዊድናውያን – ኤርትራውያን ንደሞክራስያዊ ለውጢ መን ኢዩ ?
ጽላል ስዊደናውያን-ኤርትራውያን ንደሞክራስያዊ ለውጢ ኣብ ሃገረ ስዊደን ኣብ ከተማ ስቶክሆልም ድህሪ ናይ ብዝሕ ዓመታት ልዝብን ምምኽካርን ብ2009 ዝተበጽሔ ስምምዕ መሰረት ኣብ መንጎ ፖሊቲካዊ ውድባትን በርገሳዊ ማሕበራትን በበይኑ ክነጥፍ ዝጸንሔ ኣድማዕነት ስለዘይኣርኣየ እቲ ዝሔሸ ብሓባር ምስራሕ ኢዩ ኣብ ዝብል ስለዝዓገበ ነዚ ናይ ሓድነትን ምትሕብባርን ጽላል መስረተ፡፤ ተልእኾ እዚ ጽላልዚ ድማ ነቶም ኤርትራውያን በብውዳቤኦም ንሰብኣውን ደሞክራስያውን ሕዝቢ ኤርትራ ዝቃለሱን ዝሕለቁን ባይታ ምፍጣርን፣ ዕላማዚ ጽላልዚ ድማ ሓያልን ድልዱልን እምነትን ተቀባልነትን ናይ ሕዝቢ ዝስሕብ ኮይኑ ነቶም ብፍላጥ ወይ ብዘይፍላጥ መጋበርያ ናይቲ ንሕዝብና ዘዋርድ ዘሎ ስርዓት ኮይኖም ዘለዉ ዓገብ ንምባልን ናብ ልቦም ክምለሱ ምጽዓርን ኢዩ ነሩን ዘሎን።
እዚ ጽላልዚ ካብ ዝምስረት ክሳብ ሕጂ እንታይ ሰርሑን ኣፍሪዩን ?
እዚ ጽላልዚ ካብ ዝጅምር ክሳብ ሕጂ መጀመርያ ባይታ ንሓድነት ኤርትራውያን ኣብ ስዊደን ኣስሪጹን መገዲ ሓድነታዊ ኣሰራርሓ ድማ ኣታኣታትዩ። ብዙሓት ነዚ ጽላልዚ ዘጸልሙን ካልእ ስም ክህብዎ ዝጸንሑ እውን ናብኡ ከምዝጽንበሩ ገሩ ኢዩ፡፤ ነቲ ኣብ ኤርትራ ዝፍጸም ዘሎ ግህሰት ስብኣዊ መሰላት ንመንግስትን ሕዝብን ስዊደን ኣቃሊዑን ነቶም ምስዚ ስርዓት ኮይኖም ኣብ ስዊደን ተዋፍሮም ዝውድሶዎን ዘምልኹዎን ዝነበሩ ባእታት ድማ ዘይሕጋዊ ተግባራቶም ጠጠው ከብሉ ጽዒሩን፣ ነቲ ብስም ማሕበራት ክወስድዎ ዝጸንሑ ብሓሶት ምዃኑ አጋሊጹ እቲ ብኤርትራዊ ኮማት ሓቀኛ ናይ ሕዝቢ ኮማት ዘይኮነስ ኣግልጋሊ ምልካዊ ስርዓት ኤርትራ ምዃኑን ክጽናዕ ከምዘለዎን ንሰብ መዝነት መንግስቲ ስዊደን ኣፍሊጡ፣ እቲ ክውሃብ ዝጸንሔ ደገፋት ጠጠው ከምዝብል ገበሮ። ሓያል ዝምድና ምስ መራኸቢ ብዙሃን ስዊደን ከምኡ ድማ ምስ ሰብኣዊ መስላት ዝሕለቃ ማህበራትን ትካላትን ጽኑዕ ዝምድና ፈጠረ፣ ንኩለን ፖሊቲካዊ ሰልፍታት ስዊደን ብጉዳይ ሕዝቢ ኤርትራ ክግደሳ ክሕብርን ክምሕጸንን ጸኒሑን ኣሎን።
ብደረጃ ኤርትራውያን ዘካየዶ ስራሓት ኣብዚ መዳያት ነበረ።
- ሓበረታውን፣ መሃርን ሰሚናራትን ኮንፈረንሳትን ምኽያድ
- ሃገራዊ ጽንብላት ብሓባር ምብዓል
- ሰፊሕ ሰላማዊ ሰልፍታት ብሓባር ምውዳብ
- ምትሕብባርን ምሕጋዝን ሓደስቲ ተሳተፍቲ ኣብ ደንበ ተቃውሞ
- ንሓደስቲ ስደተኛታት ምሕባርን ምሕጋዝን
ጽላል ስዊደናዊ -ኤርትራ ከመይ ይሰርሕ ?
ኣብ ምሕናጽ ደሞክራስያ እንታይ የድሊ፣ ሕንጸት ደሞክራስያዊ ማሕበረሰብ ከምቲ ኩነታቱን ሕዝቡን ኢዩ፣ ሓደ ኣድማሳዊ መደል እውን የብሉን። እቲ ዘድ እምበኣር ኣድማሳዊሞደል ዘይኮነስ ካብቲ ብሓንሳብ ዝነብር ሕዝቢ ኩሉ ግዜ እናተሓደሰን ምስ ኩነታቱ እናተለዋወጠ ዝኸይድ ካብቶም ዋናታቱ ዝምንጩ ኣተሓሳስባ ብሕዝቢ ተቀባልነትን ሕጋውነትን ከልብሳካ ዝኽእል መገዲ ኢዩ። ጽላል ስዊደናዊ- ኤርትራዊ እውን በዚ እምነትዚ ዓጊቡ እዚ ኣሰራርሓ ብደረጃ ስዊደን ካብ 2009 ኣታኣታትዩ ኣብ ኩለን ከተማታት ስዊደን እውን ብኸምኡ ኽጥርነፉ ይተሓባበር፡፤ እዚ ኣጠራንፋ ብደረጃ ስዊደን ምስ ዓበየን ሰፍሔን ድማ ርኽክባት ብዞባን ዓለምለኸን ደረጃ ምሕዝነት ንሰፊሕ ደሞክራስያዊ ኣተሓሳስባን ኣሰራርሓን ድማ የማዕብል።
ምምሕዳር ጽላል ?
ጽላል ቅዋም ኣለዎ፣ ብቅዋም መሰረት ድማ ኣብ ዓመት ዓመት ጉባኤ የካይድ፣ ናይ ጉባኤ ሓላፍነት ድማ ምምሕያሽ ቅዋም፣ ጸብጻባት ንጥፈታትን ፊናንሳውን ናይ ዝነበረት መርሒነት ምጽብጻብን ምውሳንን ኢዩ። ሓዳስ መሪሕነት ምምራጽን፣ ክሚተ ናይ ምሕጻይ መጻኢት መርሕነት፣ ኮሚተ ናይ ኦውዲት ናይ ጉባኤ ሓላፍነት ይኸውን።
አኼባ ኣባላት ኣብ ዓመት 4 ግዜ ይካየድ ፣ ተወሳኺ ግን ህጹጽ ኣኼባ ዝ ጽዋዓሉ ግዜ እውን ኣሎ።
ጽላል ስዊደናዊ ኤርትራዊ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ኣብዚ ግዜዚ ሰፊሕ ኤርትራዊ ኮሚኒቲ ንምቋም ይሸባሸብ ኣሎ፣፣
ንኩለን ማሕበራት ጠርኒፉን ኣዋሃሂዱን ክሰርሕ ድማ ንጉባኤ ኣብ ምስንዳአ ይርከብ።
Short URL: https://english.farajat.net/?p=9394


text:
ምረዛ ጥንሲHavandeskapsförgiftning - tigrinska
ምረዛ ጥንሲ ነፍሰ ጾር ኣብ ዘለኹሉ እዋን ክሕዘኪ ዝኽእል ሓደ ሕማም እዩ። ልዑል ጸቕጢ ደም ይገብረልኪ። እዚ ንዓኽን ነቲ ቈልዓን ክጸልወኩም ይኽእል እዩ። ነቲ ጸቕጢ ደም ንምትሓቱ ዕረፍትን መድሃኒትን ከድልየኪ ይኽእል እዩ።
ምልክት ሕማም
መብዛሕትኣን እቲ ሕማም ከም ዝሓዘን ኣይፍለጠንን እዩ። ኣብ ከምዚ ኵነት እታ መሕረሲት እያ ኣብ እዋን መርመራ ነቲ ሕማም ትረኽቦ።
መዓስን ናበየናይ ሕክምናን እየ ክኸይድ ዘለኒ?
ነፍሰ ጾር ኣብ ዘለኹሉ እዋን ብዙሕ ግዜ ናብ ክሊኒክ ነፍሰ ጾራትን ሓራሳትን ክትከዲ ኢኺ። ምረዛ ጥንሲ እንተ ኣሎኪ ኾይኑ ንተወሳኺ መረመራታት ናብኡ ክትከዲ ትኽእሊ ኢኺ።
ሕጹጽ ምስ ዝኸውን
መብዛሕትኡ ግዜ እዚ ሕማም ኣብ መወዳእታ እዋን ናይ ጥንሲ እዩ ዝሕዘካ። መብዛሕትኡ ግዜ ኣብ ውሽጢ እተን ናይ መወዳእታ ሽዱሽተ ሰሙናት። ይኹን’ምበር ኣቐዲሙ እውን ክሕዘካ ይኽእል እዩ።
ገለ ካብዚ ዝስዕብ ምስ ዘጋጥመኪ፡ ምስ ሕክምና ርክብ ክትገብሪ ብዝያዳ ህጹጹ ክኸውን ይኽእል እዩ፦
- ቅድሚ ሕጂ ተሰሚዑኪ ዘይፈልጥ ሃንደበት ሕማም ርእሲ ምስ ዝገብረልኪ።
- ኣብ ምርኣይ ጸገም ምስ ዝገብረልኪ።
- ኣብ ላዕለዋይ ክፋል ከብድኺ፡ ብፍላይ ብየማናይ ሸነኽ ትሕቲ መሰንገለኺ ብዙሕ ቃንዛ ምስ ዝገብረልኪ።
- ኣብ’ቲ መፋርቕ ናይ መወዳእታ ክፋል ናይቲ ጥንሲ ዕግርግርን ተምላስን ምስ ዝገብረልኪ።
- ኣብ ገጽኪ፡ ኣእዳውኪ ወይ ኣእጋርኪ ሕበጥ ምስ ዝገብረልኪ። እቲ ሕበጥ ድማ ሃንደበት ምስ ዝመጽእ።
- ብሓፈሻ ሕማም ክስምዓኪ ከሎ።
ምስ ሓደ ካብዞም ዝስዕቡ ክሊኒካት ርክብ ግበሪ፦
- ሓደ ክሊኒክ ነፍሰ ጾራትን ሓራሳትን።
- ሓደ ተረኛ ዝኾነ ክሊኒክ።
ዕጹው ምስ ዝኸውን ወይ ክቕበሉኺ ምስ ዘይክእሉ፡ ንሕክምና ናብ ሓንቲ ካብዘን ዝስዕባ ክሊኒካት ኪዲ፦
- ኣብ ቀዳማይ መፋርቕ ናይ ጥንሲ ምስ ዘጋጥም፡ ምስ ሓደ ክፍሊ ህጹጹ ረድኤት።
- ኣብ ካልኣይ መፋርቕ ናይ ጥንሲ ምስ ዘጋጥም፡ ምስ ሓደ ክፍሊ መወልዳን።
ናብ ቁጽሪ ተሌፎን 1177 ብምድዋል ምኽሪ ርኸቢ
ብዛዕባ እንታይ ክትገብሪ ከም ዘለኪ ሓገዝ ምስ ዘድልየኪ ናብ ቍጽሪ ተሌፎን 1177 ደውሊ። እተን ዝምልሳልኪ ኣለይቲ ሕሙማት እየን። ንሳተን ሽወደንኛን እንግሊዝኛን ይዛረባ እየን። ሓደ ሓደ ግዜ ብኻልኦት ቋንቋታት ሓገዝ ምርካብ ይከኣል እዩ።
ብናይ ወጻኢ ሃገር ቁጽሪ ተሌፎን ምስ እትድውሊ፡ ናብ 0046 771-11 77 00 ደውሊ።
ባዕለይ እንታይ ክገብር እኽእል?
ምረዛ ጥንሲ ምስ ዘጋጥመኪ ህድእ ክትብሊን ከተዕርፊን ኣገዳሲ እዩ።
መርመራታት
ናብ ክሊኒክ ነፍሰ ጾራትን ሓራሳትን ምስ ከድኪ ሓንቲ መሕረሲት ጸቕጢ ደምኪ ክትዕቅነኪ እያ።
ናይ ሽንቲ መርመራ ክትገድፊ ኢኺ።
ብኡልትራሳውንድ እውን ክትመርመሪ ትኽእሊ ኢኺ። እቲ መርመራ ናይቲ ኣብ ከብዲ ዘሎ ቈልዓ ስእሊታት ከርኢ ይኽእል እዩ።
ከምኡ’ውን ብሓደ ናይቲ ቈልዓ ህርመት ልቢ ዝዕቅን መሳርሒ ክትምርመሪ ትኽእሊ ኢኺ።
እዚ መሳርሒ ”ኤለክትሮኒካዊ ሓለዋ ኣብ እዋን ሕርሲ (CTG)” ተባሂሉ ይጽዋዕ።
ኣስተርጓሚ ክግበረልኪ ይኽእል እዩ
ሽወደንኛ ዘይትዛረቢ ምስ እትኾኒ ካብ ሓደ ኣስተርጓሚ ሓገዝ ክትረኽቢ ትኽእሊ ኢኺ።
ቆጸራ ናይ ምብጻሕኪ ክትሕዚ ከለኺ ናይ ቋንቋ ኣስተርጓሚ ከም ዘድልየኪ ሓብሪ።
ፍወሳ
ገሊኤን ነፍሰ ጾራት ገና ኣብ መጀመርታ ናይቲ ጥንሲ መቕጠኒ ደም መድሃኒት ክወሃበን ይኽእል እዩ። ንኣብነት ኣብ ናይ ቅድሚ ሕጂ ጥንሲ ምረዛ ጥንሲ ሒዙኪ ነይሩ እንተ ኾይኑ። እቲ መድሃኒት እቲ ሕማም ዳግማይ ከይሕዘኪ ክከላኸለልኪ ይኽእል እዩ።
ንዓኺ ምረዛ ጥንሲ ሒዙኪ ዘሎ፡ ንጸቕጢ ደም ዘትሕት መድሃኒት ክወሃበኪ ይኽእል እዩ።
ገሊኤን ድማ ሆስፒታል ይኣትዋ እየን። ኣብ ከምዚ ኵነት እቶም ሰራሕተኛታት ክንክን ጥዕና ነቲ ጸቕጢ ደምን ጥዕናኽን ብቐሊሉ ክቆጻጸርዎ ይኽእሉ።
ዕረፍትን ፍወሳን እኹል ምስ ዘይሕግዝ፡ እቲ ቈልዓ ቅድሚ ግዚ ኣቐዲምካ ከም ዝውለድ ምግባር ከድሊ ይኽእል እዩ።
እቲ ቈልዓ ድሕሪ ምውላዱ
ምረዛ ጥንሲ እቲ ቈልዓ ድሕሪ ምውላዱ ይገድፈካ እዩ።
ገሊኤን ኣዴታት ድሕሪ ሕርሲ ንሒደት ኣዋርሕ መድሃኒት ምውሳድ የድልየን እዩ።
ድሒሩ ኣብ ህይወትኪ ሓደ ሓደ ሕማም ብቐሊሉ ክሕዘኪ ይኽእል እዩ።
ንኣብነት ምስ ልብን ሰራውር ደምን ዝተተሓሓዘ ሕማማት ብቐሊሉ ንኽሕዘኪ ብዝያዳ ዝተቓላዕኪ ክትኮኒ ትኽእሊ ኢኺ።
ስለዚ ጥዕናኺ ሓሊኺ ክትነብሪ ጽቡቕ እዩ። ከምኡ ምስ ትገብሪ ሕማማት ንኽሕዘኪ ዘሎ ተኽእሎ ይቕንስ።