text:
ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ዝሓለፈ ዓመት ወርሒ ጥቅምቲ ናይ ብጹዓን ጳጳሳት ናይ ሲኖዶስ ተራዳኢ ጠቕላሊ ዋና ጸሓፊ ኮይኖም ንኸገልግሉ ዝሓረይዎም ተወላዲ ማልታ 63 ዓመት ዝዕድመኦም ኣብ ማልታ ናይ ጎዞ ሰበኻ ጳጳስ ብጹዕ ኣቡነ ማሪዮ ግረኽ ካብ ዕለት 15 መስከረም 2020 ዓ.ም. ምሉእ ጠቕላሊ ዋና ጸሓፊ ንኽኾኑ ብቕዱስነቶም ከምእተሰምዩ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ኣፍሊጡ።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
ብጹዕ ኣቡነ ግረኽ ነቶም ዕለት 28 መስከረም 2020 ዓ.ም. መበል 80 ዓመት ዕድመኦም ንዘኽርቡ ናይ ብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ ጠቕላሊ ዋና ጸሓፊ ኮይኖም ንዘገልገሉ ንብጹዕ ካርዲናል ሎረንዞ ባልዲሰሪ ዝትክኡ ከምዝኾኑን ካብ ዝሓለፈ ዓመት ብዛዕባ እቲ ናይ ቤተ ክርስቲያን ተቕዋም ሓላፍነቱን ዕላማኡን ኣዕሚቖም ንኽፈልጡ ብዝብል መደብ ኣብ ጐድኒ ብጹዕ ካርዲናል ባልዲሰሪ ኮይኖም ክዓዩ ድሕሪ ምጽናሕ ዕለት 15 መስከረም 2020 ዓ.ም. ሓዋርያዊ ሓላፍነቶም ብወግዒ ከምእተረከቡ ዝሓበረ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን መግለጺ ኣስዒቡ፥
ብጹዕ ኣቡነ ግረኽ ዕለት 20 ለካቲት 1957 ዓ.ም. ኣብ ቃላ ዝተወልዱን ኣብ 1984 ዓ.ም. ማዕርገ ክህነት ተቐቢሎምን ኣብ ወርሒ ሕዳር 2005 ዓ.ም. ናይ ጎዞ ጳጳስ ንኽኾኑ ብበነዲክቶስ መበል 16 ከምእተሰምዩን ብዙሕ እዋን ብዛዕባ እቶም ብመዲትራኒያን ባሕሪ ኣቢሎም ናብ ኤውሮጳ ዝስደዱ ስደተይናታትን ዘጋጥሞም ሓደጋ ኣማእኪሎም መልእኽቲ ዘቕርቡን፥ ጸኣት ስደተይናታት ብንቀበሎም ኣይንቀበሎም ዝፍታሕ ዘይኮነ ቀንዲ መንቀሊኡ ክፍታሕ ኣለዎ ዝብል ሓሳብ ኣብ ቀረባ እዋን ምስ ዜና ቫቲካን ኣብ ዘካየድዎ ቃለ መሕትት ገሊጾም ከምዝነበሩን ብቕንዕናን ብልላይን ጥንቃቔን ብሓላፍነትን መፍትሒ ዘድልዮ ጉዳይ እዩ፡ ከይኣትዉ ብምዕጋት ዝፍታሕ ኣይኮነን፡ ሕብረተሰብኣዊ ክስተት እዩ ከምዝበሉ ይዝከር።


c: text/html

text:
ስርዓት ህግደፍ፡ ብዝተፈላለየ መንገዲ ኢዱ ብምእታው፡ ኣብ ወጻኢ ዝርከባ ማሕበረኮማት ኤርትራውውያን ዓምቢበን ንኤርትራዊ ማሕበረሰብ ግቡእ ኣገልግሎት ክይህባ ቀንዲ ዕንቅፋት ኮይኑ ከምዘሎ ኣብ ቶሮንቶ (ካናዳ) ዝነብሩ ኤርትራውያን ትማሊ 7 ግንቦት ‘ኤርትራ ብዓይኒ ህዝባ’ ኣብ ትሕቲ ዝብል መደብ ገምጋም 20 ዓመታት ናጽነት ምስ ድምጺ ኣሰና ኣብ ዘካየዱዎ ሓባራዊ ዘተ ገሊጾም።
ኣብ እስራኤል ዝነብሩ ተመሃሮ ዩኒቨርሲቲ፡ መማህራን፡ ተጋደልቲ ነበርን ኣባላት ሃገራዊ ኣገልግሎትን ዝርከቡዎም ኤርትራውያን መንእሰያት፡ ብቐዳም 23 ሚያዝያ ምስ ድምጺ ኣሰና ኣብ ዝገበሩዎ ሓባራዊ ዘተ፡ እቲ ኣብ ውሽጢ ሃገር ከም እሱር፡ ኣብ ስደት ከኣ ከም ጅሆ እናተታሕዘ ኣብ ታሪኽ ኤርትራ ዋላ ኣብ ግዜ መግዛእቲ ከይተረፈ ተሰሚዑ ዘይፈልጥ ስቅያትን ግፍዕን ዘሕልፍ ዘሎ መንእሰይ ኤርትራ፡ መዓታቱ ኣብቂዑ፡ ከም ንቡር ጸዋሪ ስድራቤትን ሕብረተሰቡን ክኸውን መታን ውልቀምልካዊ ስርዓት ህግደፍ ካብ ስልጣን ተጸሪጉ ኣብ ኤርትራ ሓዱሽ ዲሞክራስያዊ ስርዓት ክትከል ከምዘለዎ ብዘየወላውን ገሊጾም።
ኣብ ግዜ ሓርነታዊ ቃልሲ ስለናጽነት ዝተወፈዩ ኣቦታትን ኣዴታትን ከምኡ ‘ውን ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ሃገራዊ ግቡኦም ዝፈጸሙ መንእሰያት ዝርከቡዎም ኣብ ሚላኖ ዝቕመጡ ኤርትራውያን ስደተኛታ፡ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ናጽነት ጻማ ቓልሱ ከምዘይረኸበ ምስ ኣሰና ኣብ ዝገበሩዎ ሓባራዊ ዘተ ገሊጾም።
ስርዓት ህግደፍ፡ ብዝተኸተሎ ግጉይ ፖሊስን ምሕደራን ትምህርቲ፡ ዓውዲ ትምህርቲ ሃገርና ኤርትራ ኣብዚ ዝሓለፈ 20 ዓመታት ናጽነት ፍረ-ኣልቦ ከምዝነበረ፡ ኣብ ኤርትራ ኣብ ምምዕባል ካሪክለምን ምስትምሃርን ዝነጥፉ ዝነበሩ ክኢላታት፡ መማህራን ዩኒቨርሲትን ተሳተፍትን ትማሊ 13 መጋቢት ኣብ ለንደን፡ ዓባይ ብሪጣያን ምስ ድምጺ ኣሰና ኣብ ዘካየዱዎ ሓባራዊ ዘተ ገሊጾም።
ዝሓለፈ ዓርቢ ዕለት 19/03/10፤ ኣምባሳደር ስርዓት ህግደፍ ኣብ ዓ/ብሪጣንያ ተስፋሚካኤል ገራህቱ ግላስጎ (ስኮትላንድ) ናይ ኤርትራውያን ኣኼባ ከካይድ ዕድመ ኳ እንተገበረ፡ ኣብታ ከተማ ካብ ዝርከቡ 300 ኤርትራውያን 25 ጥራይ ንዕድሚኡ ተቐቢሎም ኣብቲ ኣኼባ ተረኺቦም።
ንእገዳ ባይቶ ጸጥታ ዝቃወም ደብዳበ፡ ብሽሞምን ኣድራሽኦምን ተጻሒፉ፡ ብዘይኣፍልጦኦም፡ ናብ ኣባላት ፓርላማ ዓዲ እንግሊዝ ዝተላእከ ኤርትራውያን ቁጥዐኦም ንምግላጽ ናብ መርበብ ሓበሬታ ኣሰና ሓበሬታ ኣመሓላሊፎም ።
‘ፕረዚደንት’ ኢሳይያስ ብ19 መጋቢት ምስ ልኡኽ መንግስቲ ሊብያ ኣብ ኣስመራ ኣብ ዝገበሩዎ ርክብ፡ ህግደፍን ሰውራ ሊብያን ‘ዲሞክራሲ ኣብ ኣፍሪቃ’ ዝቴማኡ ኣህጉራዊ ዋዕላ ኣብ ኣስመራ ከካይዱ ብዛዕባ ኣዋዲዶሞ ዘለዉ ውጥን ከምዝተዘራረቡ መርበብ ሓበሬታ ናይቲ ስርዓት ገሊጻ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ኤርትራ ብእትኽተሎ ሓራ መስመርን ንጹር ራእይን...
ኤርትራ ብእትኽተሎ ሓራ መስመርን ንጹር ራእይን መመሊሳ
ክትደምቕ’ያ” ሚኒስተር ዑስማን ሳልሕ
Read Haddas Ertra from 29th of July
ፈስቲቫል ኤርትራውያን ተቐማጦ ሆላንድ ብልዑል...
ፈስቲቫል ኤርትራውያን ተቐማጦ ሆላንድ
ብልዑል ማዕርግ ተቓኒዑ።
መበል 12 ፈስቲቫል ኤርትራውያን ተቐማጦ ሆላንድ፡ “መኸተ ድርዕና – ስራሕ ክብርና” ብዝብ
ቴማ፡ ላዕለዎት ልኡኻት መንግስቲ ኤርትራ፡ ብኣሽሓት ዝቝጸሩ ዜጋታትን ዕድመ ዝተገብረሎምን ኣብ ዝተረኽቡሉ ካብ 19 ክሳብ 21 ሓምለ ተቓኒዑ። Read more
ፈስቲቫል ኤርትራውያን ነበርቲ ጀርመን፡ ካብ 12...
ፈስቲቫል ኤርትራውያን ነበርቲ ጀርመን፡
ካብ 12 ክሳብ 14 ሓምለ ብድምቀት ተኻዪዱ።
“መኸተ ድርዕና። ስራሕ ክብርና” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ብዝተፈላለየ መደባትን ዕዙዝ ሱታፈ ዜጋታትን ንሰለስተ መዓልታት ዝቐጸለ መበል 17 ፈስቲቫል ኤርትራውያን ነበርቲ ጀርመን፡ ብ14 ሓምለ ብድምቀት ተዛዚሙ።
እቲ ብሓላፊ ፖለትካዊ ጉዳያት ህግደፍ ኣቶ የማነ ገብርኣብ ዝተኸፍተ ኣብ ከተማ ጊሰን ዝተኻየደ ፈስቲቫል። ሰሚናራት። ቍሸት ህጻናት። መደብ ስነ-ጽሑፍ። ስእላዊ ምርኢት። ዘተ መንእሰያት። ንመኸተን ህዝቢ ኤርትራ ዘጕልሕ ድራማን ባህላዊ መደብን ዘጠቓለለ’ዩ ነይሩ። Read more
መበል 26 ዙርያ ሃገራዊ ኣገልግሎትን መበል 6ይ...
መበል 26 ዙርያ ሃገራዊ ኣገልግሎትን መበል 6ይ ዙርያ ማሞስን ተመሪቖም
Read the full PDF here
ኮለጅ ስነ-ፍልጠት ጥዕና ኣስመራ። ኮለጅ ሕርሻ...
ኮለጅ ስነ-ፍልጠት ጥዕና ኣስመራ። ኮለጅ ሕርሻ ሓመልማሎን ኮለጅ ጥበባትን
ማሕበራዊ ስነ-ፍልጠትን 811 ተመሃሮ ብዲግሪን ዲፕሎማን ኣመሪቐን፣
ኮለጅ ስነ-ፍልጠት ጥዕና ኣስመራ። ብዓውድታት ሕክምና ስኒ። ሕክምና ዓይኒ። ቴክኖሎጂ ላባራቶሪ። ኤክስረይ። ህዝባዊ ኣገልግሎት ሕክምና። ፊዝዮተራፒ። ፋርማሲ። ቴክኒሻን ፋርማሲ። ነርስን ህዝባዊ ሕክምናን ዘምሃሮም 347 ተመሃሮ ብዲግሪን ዲፕሎማን ኣመሪቑ፣
ብ30 ሰነ ኣብ ቀጽሪ’ቲ ኮለጅ ኣብ ዝተኻየደ ስነ-ስርዓት ምምራቕ። ሚኒስተር ጥዕና ኣምና ኑርሕሴን ኣብ ዘስመዓቶ ቃል። ንጠለብ ናይቲ እናሰፍሐን እናማዕበለን ዝኸይድ ዘሎ ኣገልግሎት ጥዕና ኣብ ግምት ንዘእተወ ምምዕባል ዓቕሚ-ሰብ ብዝተዋህበ ጠመተ መሰረት። ቤት-ትምህርቲ ሕክምና ኦሮታ። ኮለጅ ድሕረ-ምረቓ ኦሮታ። ኮለጅ ስነ-ፍልጠት ጥዕናን ካልኦትን ተኸፊቶም ኣገልግሎት ይህቡ ከምዘለዉ ጠቒሳ። ኣብኦም ዝፈረዩ ክኢላታት ኣብ ዝተፈላለየ ከባቢታት ሃገር ተዋፊሮም ንህዝቦም የገልግሉ ከምዘለው ኣብሪሃ፣ Read more


text:
ኣብ ክልል ትግራይ ኣብ መዓስከር ሰደተኛታት ማይ ዓይኒ: ብ1 ሓምለ 2021 ኣብ ልዕሊ 6 ኤርትራውያን ስደተኛታት
ብዕጡቃት ምልሻታት ዓመጽን ማህረምትን ከምዘጋጠሞም ማሕበር ተራድኦ ሱርባና ሓቢሩ።
ኣቦ መንበር ማሕበር ተራድኦን ተጣባቂ ስደተኛታትን ኣቶ ጆርጅ ገብረስላሴ: ንኹሉ ኤርትራውን ትካላት ግብረሰናይ ማሕበራትን መንግስታትን ኣብ ዘቕረቦ መጸዋዕታ:
ኩሉ ግዱስ ኤርትራዊ ዜጋ ንስለ እዞም ኣብ ክልተ ሓዊ ተቀርቂሮም ዝሳቀዩን ሕሰም ዝወርዶም ዘሎን ኤርትራውያን ስደተኛታት ክጣበቀሎም ተማሕጺኑ።
ኣቶ ጆርጅ ብተወሳኺ: ናይ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣህጉራውያን ትካላትን ከምኡ እውን ኣብ ትሕቲኡ ዝነጥፋ ንኡሳን ጨናፍርን: ጸጥታዊ ውሕስነትን ኣገልግሎት ረድኤትን ከውሕሳን ከምዝግባእ ሓቢሩ።
ኣብ ወጻኢ እንርከብ ኤርትራውያን ድማ ነቶም ኣብ ክልል ትግራይ ኣብ ዓቢ ሓደጋ ዝርከቡ ዜጋታትና: ድምጺ ክንኮኖምን ናብ ውሑስ ቦታ ክግዕዙን: ንውድብ ሕቡራት ሃገራትን ካልኦት ዝምልከቶም ወገናትን ምሕጽንታ ከነቅርብ ከምዝግባእ ኣቶ ጆርጅ ኣዘኻዘኺሩ።
ማእከላይ መንግስቲ ኢትዮጵያ ብ28 ሰነ በይነኣዊ ተኹሲ ጠጠው ኣቢለ ምስበለ: ኣብ ክልል ትግራይ ኣገልግሎት መብራህቲ: መጓዓዝያ: ኢንተርነት: ባንኪ ስለዘየለ ተካላት ግብረሰናይ ማሕበራዊ ኣገልግሎት ናብ ንቡር ክምለስ ይጠልባ ኣለዋ።
ኣብ ክልል ትግራይ ርጉእ ኩነታት ስለዘየለን መባእታዊ ኣገልግሎት ስለዘቋረጸን እቶም ኣብ መዓስከራት ማይዓይኒ: ዓዲ ሓርሽን ካልእ ከባቢታት ትግራይን ዘለዉ ኣሽሓት ኤርትራውያን ስደተኛታት: ኣብ ዳግማይ ህልቂትን ሰብኣዊ ጭፍጨፋን ከየጋጥሞም ዓቢ ስግኣት የንጸላልዎም ኣሎ።


text:
ብመሰረት ጋዜጣ The Guardian: ናይ ቀትሪ ውዕሎና ከመይ ዓይነት ድቃስ ይወስደና ኣዝዩ ይውስን እዩ። ኣብ ግዳም ዲና ውዒልና ኣብ ውሽጢ ገዛ፥ ናይ ቀትሪ ልምዲና ስምዒትናን ሓሳባትናን ወዘተ ንምሸቱ ከመይ ዓይነት ድቃስ ይህልወና ይጸሉ እዩ። እዘን ዝስዕባ ሸውዓተ ሜላታት ብምልምማድ ልዋም ድቃስ ክንቋደስ ንኽእል ኢና። 1. ድቃስ ኣይኮነለይን እዩ ኣይትበል። ቃላትናን …Läs mer »
ፍልስፍናን ሕብረተሰብን ቁ. 3, ስዕረት
ፍልስፍናን ሕብረተሰብን ቁ. 2
ፍልስፍናን ሕብረተሰብን ብናስሮቪች
ገለ ኣስተንትኖ ብዛዕባ ጥልመት
“ሰብ መወዳእታኡ ንገዛእ ሕልናኡ እዩ ዝጠልም”ዮሴፍ ኮንራድ ክሕደት ንኽህሉ ኣቐዲሙ ዝተነብረ እምነት ክህሉ ግድነት እዩ። ሓደ ሰብ ንብጻዩ፥ ስድራኡ፡ ሕብረተሰቡ ወይ ኣሚኑ ጠሊሙ ክበሃል እንተኾይኑ ንነፍሲ-ወከፍ እዞም ዝተዘርዘሩ ባእታታት ገለ ግዴታ ከም ዘለዎ እንተስ ዝተጻሕፈ ያታዊ ወይ ብሕልና ዝተነብረ ውዕል ክህሉ ኣለዎ። ብጻይነት፥ ሓዳርን ዜግነትን ረዚን ትርጒም ከም ዝህልዎም ዝገብር …Läs mer »
ምሕሳው
”ሓሶት ኣብ ናብራና ኣገዳሲ ተራ ምሓዙ ዘርእዮ ነገር እንተሎ ኣገባብ ህይወትና ኣዝዩ ሓሚቑ ምህላዉ እዩ“ ፍሬድሪች ኒቸ ኣብ ዓውዲታት ፖለቲካን ምሕደራን ሓቂ ተቘንጥራ እያ ትዕደል። ብፍላይ ኣብ ዘመንና ክልቲኡ ብዘይ ምሕሳው ክሳኻዕ ዝኽእል ክሳብ ዘይመስል ሓቂ ተጀሊሓ ኢና ንረኽባ። ኣብ ማሕበራዊ መስተጋብርና እውን ገለ ነገራት ደይ መደይ ተባሂሉ ከይግለጽ …Läs mer »
ፍርሂ ብዓይኒ ፍልስፍና።
ብ ናስሮቪች “ሓንበስቲ ብፍርሂ እንተዝእሰሩ ሉል ዝበሃል ክቡር ስልማት ኣይምሃለወናን” ሳዲ ፍርሂ ካብቶም ፈጺሞም ዘይብሃጉ ስምዒታት እዩ፡፡ ይዂን”ምበር ፍርሂ ዝቕስቅሱ ፊልምታት ኣዝዮም ፍቱዋት ኣገባባት ምዝንጋዕ ካብ ዝኾኑ ዓሰርተታት ዓመታት ኣቚጺሮም ኣለዉ፡፡ እዚ ምስ ግርምቢጥ ክጽብጸብ ዝኽእል ኵነት ሰለምንታይ ይኽሰት ዝብል ኣገዳሲ ሕቶ ብቐንዱ ንተመራመርቲ ሰነልቦና ዝግደፍ እዩ፡፡ ምናልባት ግና ማእከላይ …Läs mer »
ፍልስፍና ኣብ እዋን ኮቪድ-19።
ፈላስፋታት ብግብሪ ኣብ ቅድመ ግንባር ምምካት ለበዳ ኮሮና ተሰሊፎም ከይረኣዩና ይኽእሉ እዮም፥ ይዂን’ምበር ዝጻወትዎ ኣገዳሲ ተራ ኣለዎም። ኣብ እዋን ጸበባ ፍልስፍና ገለ እትብሎ ነገር ይህልዋ እዩ። ለበዳ ኮሮና ንዓለምና ኣጨኒቕዋ ኣብ ዘለወሉ ግዜ ብፍላይ ጥበብ ፍልስፍና” ስቶይሲዝም” ዝያዳ ኣገዳስነት ረኺቡ’ሎ። ” ካብ ዓቕምኻ ንላዕሊ ዝኾኑ ነገራት እንከጋጥመካ ምጭናቕ ኣቋርጽ” ዝብል …Läs mer »
ስዕረት ብናስሮቪች “ገሊኣቶም ስዕረታት ሓለፋ ዓወት ይምቅሩ” ሞንታኝ
ዓወትን ስረትን ክልተ ፊጺሞም ክዕረቑ ዘይክእሉን ኣንጻራውንን እዮም ዝመስሉና፡፡ ብዘይ እቲ ሓደ እቲ ካልእ ትርጒም ዝስእን ክሳብ ዝመስሉና መብዛሕትኡ እዋን ከም ክልተ ገጻት ናይ ሓደ ሳንቲም ኮይኖም እዮም ዝቐርቡ፡፡ ኩልሳዕ ከምኡ እዩ ማለት ግና ኣይኮነን፡፡ ከምቲ ተዓዋቲ ዘይብሉ ስዕረት ዘሎ ፤ ብዓወት ዝዛዘም ስዕረት ከኣ ኣሎ እዩ፡፡ ዓወትን ውድቀትን ከም …Läs mer »
መጋበርያ ክኸውን ኣይተፈጠርኩን!
ብናስሮቪች Nature ንነፍሲ ወከፍና ብስምና እያ ትፈልጠና። ነዚ ዝኸውን ማእለያ ዘይብሉ ሳየንሳዊ መርትዖታት ኣሎ። ካልእስ ይትረፍ ኣሰር ኣጻብዕና’ኳ ይፈላለ እዩ። ካብቶም ናብ ርሕሚ እኖኻ ዝኣተዉ ኣማኢት ሚልዮናት ዋህዮ ዘርኢ እቲ ሓደ ዕዉት እዩ ብውህደት እንቋቑሖ ሰሪሑካ። ዝተፈልየ ዋህዮ እንተዝዕወት “ንስኻ” ኣይምኾንካን። ኣብዚ ደርማስ ጠፈር ብዂለንትናኡ ንኣኻ ዝመስል ሰብ ኣይነበረን፥ የሎን፥ …Läs mer »


text:
ጋዜጣዊ መግለጺ
ኣቦ መንበራት ሾሞንተ ወተሃደራዊ ክንፍታት ዘለዎም ውድባት ኤርትራዊ ዲሞክራሲያዊ ኪዳን ህዝብና ኣብ ትሕቲ ዲክታቶሪያዊ ስርዓት ህግደፍ ክሕልፎ ዝጸንሔን ዘሎን ሓሰረ መከራን ንሃገርና ኣንጸላልዩ ዘሎ ሓደጋን ብዕምቆት ተመያይጦም፡፡ በዚመሰረት እዚኦም ኣስማቶም ኣብ ታሕቲ ተዘርዚሩ ዘሎ ውድባት ኤርትራዊ ዲሞክራሲያዊ ኪዳን ተኸታታሊ ኣኼባታት ከካይዱ ድሕሪ ምጽናሕ ሎሚ 04 ግንቦት 2010 ኣብ ክሊ ሓደ ናይ ሓባር ወተሃደራዊ ስትራተጂን ሓበራዊ ወተሃደራዊ መሪሕነትን ወተሃደራዊ ዓቅሚታቶም ኣወሃሃዲም ክሰርሑ ናይ ሓባር ስምምዕ ከቲሞም፡፡
ዝርዝር ከመይነት ኣፈጻጽማ ናይዚ ዕማማት እዚ ብዝምልከት ከኣ፡ ኣብ ውሽጢ ሓጺር ግዜ ኣብ ፍጻሜ ክሰጋገር ብቀጥታ ንዝምልከቶም ወተሃደራዊ ኣካላት ኣድላይ መምርሒታት ተመሓላሊፉ፡፡
ኣብ ናይ ሓባር ስምምዕ ዝበጽሑ ውድባት፡-
1. ዲሞ/ውድብ ዓፋር ቀይሕ ባሕሪ 2. ግንባር ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ
3. ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ 4. ህዝባዊ ዲሞክራሰያዊ ግንባር ኤርትራ
5. እስላማዊ ሰልፊ ኤርትራ ንፍትሕን 6. ዲሞ/ ምንቅስቓስ ሓርነት ኩናማ ኤርትራ
ልምዓትን
7. ፈደራላዊ ዲሞክራስያዊ ምንቅስቃሰ ኤርትራ 8. ህዝባዊ ጉባኤ ኤርትራ
4 ግንቦት 2010
Short URL: https://english.farajat.net/?p=704


text:
"ኢትዯጵያ ንዓይ ሃገረይ እያ፤ ልበይ እውን ኢትዮጵያዊ እዩ"
'ልጅ ሊዮ' ብዝብል ናይ መድረኽ ሽሙ ዝፍለጥ፡ ሊዮናር፡ ኣብ ዝተፈላለዩ መድረኻት ምስ ዝተፈላለዩ ድምፃውያን ደሪፉ እዩ።
ቋንቋ ኣምሓርኛ ኣቀላጢፉ ዝዛረብ ልጅ ሊዮ፡ ወለዱ ብምኽንያት ስራሕ ናብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝቐየርሉ ግዘ፡ ወዲ 7 ዓመት እንከሎ እዩ ናብ ኢትዮጵያ መፂኡ።
ዋላ እኳ ኣብ ናይ ፈረንሳይ ቤት ትምህርቲ ኣብ ዝኾነ ቤት ትምህርቲ 'ሊሴ ገብረማርያም እንተተምሃረ፡ ብቑልዕነቱ እዩ ቋንቋ ኣምሓርኛ ንክፈልጥ ድሌት ኣሕዲሩ።።
ኣብ ገዝኦም ምስ ዝነበሩ ሰራሕተኛታትን፡ ናይ ቤት ትምህርቲ መሓዙቱን ቀስ ብቐስ ብምዝርራብ ኣምሓርኛ ለሚዱ።
ወላዲኡ ኣብ ኢትዮጵያ ዝነበሮም ናይ 7 ዓመት ናይ ስራሕ ፃንሒት ዛዚሞም ናብ ሃገሮም ዋላ እንተመለሱ፡ ሊዮ ንኢትዯጵያ ዝነበሮ ፍቕሪ ግና ኣይጠፍአን።
ምስ ኣቡኡ፡ ካብ ዓዲ ናብ ዓዲ ዝንቀሳቐስ ዝነበረ ሊዮ፡ ቋንቋ ንምፍላጥ ድሌት ጥራሕ ኣይኮነን ሓዲርዎ፡ ባዕሉ እውን ቅልጡፍ እዩ ነይሩ።
ሊዮ ካብ ቋንቋ ኣምሓርኛ ብተወሳኺ፡ ታሪኽ ኢትዯጵያ እውን ተማሂሩ እዩ። ቋንቋ ኣፀቢቑ ንክመልኽ ግና 10 ዓመታት እዩ ወሲድሉ።
ሊዮ በቢ 10 ዓመት ናብ ኢትዮጵያ ዝመላለስ እንትኸውን፡ ካብ ሙዚቃ ብተወሳኺ ዝተፈላለዩ ስራሕቲ እዩ ዝሰርሕ።
"ኢትዯጵያ ንዓይ ሃገረይ እያ፤ ልበይ እውን ኢትዮጵያዊ እዩ" ይብል።
ኣብ ኢትዮጵያ ንነዊሕ ግዘ ስለዝነበረ፡ ኣብ ናይ ባዕሉ ቤት ብልዒ ምስ ዝቖፀሮም ሰራሕተኛታት፡ ብቋንቋ ኣምሓርኛ ጥራሕ ስለዝረዳዳእ፡ ነቲ ቋንቋ ንክመልኽ ከምዝሓገዞ እዩ ዝዛረብ።
እዚ ድማ ክእለት ቋንቋ ንከመሓይሽ ካብ ምሕጋዙ ብተወሳኺ፡ ንሙዚቃይ እውን ልዑል ግደ ኣለዎ ይብል።
"ቆልዓ ኮይነ፡ ካብ መረባ ንክወፅእ ዋላ እኳ ኣይፈቐደለይ፡ ኣብ ዝዓበኹሉ ከባቢ ሾላ ዝነበሩ ቆልዑ ግና፡ ብዙሕ ምሂሮምኒ እዮም። ካብዚ ብተወሳኺ ድማ ዝበዝሕ ግዘ ምስ ዝነበረና ዋርድያ አሕልፎ ነይረ። ሬድዮ ኣብ ዝሰምዐሉ እዋን ካብ ጎኑ ስለዘይርሕቕ፡ ብዙሕ ንከመሓይሽ ሓጊዙኒ እዩ" ኢሉና።
ናብ ዩኒቨርሲቲ ኣብ ዝኣተወሉ ግዘ እውን እንተኾነ፡ ምስ መማህርቱ፡ ናብ ባህላዊ ኣብያተ ስዕስዒት ብምኻድ፡ ባህላዊ ስዕስዒት ኢትዮጵያ ይስዕስዕ ከምዝነበረ ይዛረብ።
ትማሊ ዘሕለፎ ብምዝካር ድማ፡ "ዋላ እኳ ኣነ ካብ ኢትዯጵያ እንተወፃእኹ፡ ኢትዯጵያ ግና ካብ ነብሰይ ኣይትወፅእን" ይብል።
ነባርነቱ ኣብ ከተማ ፓሪስ ዝገበረ ልጅ ሊዮ፡ ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣልበም ሙዚቃ ይሰርሕ ኣሎ።
"ዋላ እብ ፈረንሳይ እንተኾንኩ፡ ኣምሓርኛ ከዛርቡኒ ዝኽእሉ ሓሳባት ኣይስእንን፤ ካብ ቋንቋ ሓሊፉ ክትፎ ዝእንግዱኒ መሓዙት እውን ኣጥርየ" ኢሉና ብሰሓቕ ተዓጂቡ።
እዚ ዝለመዶ ቋንቋ ንከይጠፍኦ፡ ምስ ኢትዯጵያውያን መሓዙቱ ብስካይፕን ቫይበርን ከምዘዕልል ዝገልፅ ሊዮ፡ ሐሓሊፉ ድማ፡ ኣብ ዩ ቲዩብ ዝተፈላለዩ ብኣምሓርኛ ዝተሰርሑ ፊልምታትን ወግዕታትን ይከታተል።
ንሙዚቃ ፍሉይ ፍቕሪ ከምዘለዎ ዝዛረብ ሊዮ፡ ስምዒቱ ንግላፅ ኮነ ምርዳእ ዝኽእል ብሙዚቃ ጥራሕ ምዃኑ ይገልፅ።
"ብተፈጥሮይ ዜማታት ኣብ ውሽጠይ እዮም ዝሕምሱ። መብዛሕትኡ ግዘ ፈለማ ዜማ እዩ ዝመፀለይ" ይብል።
ሓንሳእ ድርሰት ዜማ ምስ መፀአሉ፡ ምስ አ ኢትዯጵያዊ መሓዝኡ ብምዃን ንዘለዎ ግጥሚ ርኢቶ ብምሃብ፡ ሙዚቃ የዋድዱ።
ኣብ ቁልዕነቱ ከሎ እዩ ብፍቕሪ ሙዚቃ ተለኺፉ፤ ንሙዚቃ ፍሉይ ቦታ ኣለዎ።
"ንሰብነትና ምግቢ ከምዘድልዮ ኩሉ፡ ንኣእምሮ እውን ምግቢ የድልይ፤ ንዓይ ድማ ሙዚቃ ከም ምግቢ እዩ" ይብል።
ሙዚቃ ሬጌ ምስማዕ ዝፈትው ሊዮ፡ ኣብ ሓደ ሙዚቃ ጥራሕ ክውሰን ኣይደልን። ብኣንፃሩ ኣብ ዝተፈላለዩ ሃገራት ናይ ምንባር ልምዱ ዝገልፀሉ ነገር እንተሃለወ፡ ሙዚቃ እዩ።
"እዛ ዓለም ዝተፈላለያ ሃገራት እየን ዘለውኣ። ኣነ ድማ ኣብ ዝተፈላለያ ሃገራት ስለዝዓበኹ፡ እዚ ኩሉ ከንፀባርቕ ዝኽእል ብሙዚቃይ ጥራሕ እየ'' ኢሉና።
ሙዚቃ ተገዲዱ እንተይኮነስ፡ ደስ ክብሎ ከሎ ዝሰርሕ ሊዮ፡ ንቀፃሊ ኣብ ዝተፈላለያ ሃገራት እናዘረ ሙዚቃ ከቕርብ ትልሚ ኣለዎ።
ኣብ ዝነብረሉ ከባቢ እውን ኣብ ዝተፈላለዩ መድረኻት ተረኺቡ ይደርፍ እዩ። ኣብዞም መድረኻት ኣምሓርኛ እንትደርፍ ዝረኣይዎ ዕዱማት፡ ኣምሓርኛ ክዛረብ ምኽኣሉ ይድመሙ።
ብተደጋጋሚ" እዚ ፈረንጂ ካበይ እዩ ኣምፂእዎ እዚ ኣምሓርኛ" ክብልዎ ይሰምዖም።
ንኢትዮጵያውያን ዘለዎ ፍቕሪ ካብ ምግላፅ ንድሕሪት ዘይብል ሊዮ፡ " ምስ ኢትዮጵያ ዘለኒ ርክብ ብፍፁም ኣይቋረፅን። ኣብ ኢትዮጵያ ክነብር ዋላ እንተብሃግኩ፡ ኣብ ሓደ ከባቢ ጥራሕ ስለዝዓበኹ ግና፡ በብግዚኡ ናብ ካልኦት ከባቢ ክቕይር ኣለኒ" ኢሉና።


text:
ቀ/ሚ ሱዳን ዓብደላ ሓምዶክ ሎሚ ኣብ ዋና ከተማ ካርቱም ፈተነ ቕትለት ከምዝተኻየደሎም ተገሊጹ።
ቀ/ሚ ሓምዶክ ናብ ቤት ጽሕፈቶም የምርሑ ኣብ ዝነበረሉ እዋን መጥቓዕቲ ነታጊ ፈተነ ቕትለት ከምዘጋጠሞም ቴሌቭዥን ሱዳን ሓቢሩ። ክሳብ ሕጂ ሓላፍነት’ቲ መጥቓዕቲ ዝወሰደ አካል የለን።
ቴሌቭዥን ሱዳን ኣብ ዝዘግሖ ሓበሬታ ክልተ መካይን በቲ መጥቓዕቲ ምዕናወን የርእይ፡ ኣብ ልዕሊ ቀ/ሚ ሓምዶክ ዘጋጠመ ጉድኣት ከምዘየለ’ውን ኣፈሊጡ’ሎ።
ቀ/ሚ ዓብደላ ሓምዶክ ወታሃደራዊ ኣዘዝቲ ሱዳን ንናይ ኣስታት 30 ዓመታት መራሒ ዑመር ኣል በሽር ኣብ ወርሒ ነሓሰ ካብ መዝነቱ ምስ ተአልዩ ናብ መዝነት ምምጽኦም ይፍለጥ።ይኹን ደአ እምበር ፍርቂ ካብ አባላት ካቢነ ሓድሽ ዝተመስረተ መንግስቲ ሱዳን አባላት ወታሃደራዊ መሪሕነት ዝቐደመ መሪሕነት ብምዃኖም ምርግጋእ’ቲ ሓድሽ መንግስቲ ኣብ ሕቶ ኣእትይዎ ይርከብ።
መንግስቲ ሱዳን ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ንፕረዚደንት ዑመር ኣልበሽር ንዓለምለኸ ቤት ፍርዲ ገበን ከምዘረክብዎ ምሕባሩ ይገልጽ።


text:
Monthly Archives
March 2020
ኣዲስ ኣበባ፣ 22 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ግብሪ ሓይሊ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ንመኸተ ለበዳ ሕማም ቫይረስኮሮና ዝዉዕል ሒሳብ ቁፅርታት መተኣኻኸቢ እቶት ሰለስተ ባንኪ ዕላዊ ገይሩ። ብመሰረት እዚ፦ ሽም አካውንት፥ ቫይረስኮሮና ምክልኻል ድጋፍ መተኣኻኸቢ አካውንት ትግራይ ቢሮ…
ቀ/ሚ ዶ/ር ኣቢይ ምስ ም/ፕሬዚዳንትን ላዕለዋይ ተወካሊን ፖሊሲ ድሕንነት ጉዳያት ወፃኢ ሕብረት ኣውሮፓ ጆሴፍ ቦሬል ተዛቲዮም
ኣዲስ ኣበባ፣ 22 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ቀዳማይ ሚኒስትር ፌዴሪኢ ዶክተር ኣቢይ ኣሕመድ ምስ ምክትል ፕሬዚዳንትን ላዕለዋይ ተወካሊን ፖሊሲ ድሕንነት ጉዳያት ወፃኢ ሕብረት ኣውሮፓ ጆሴፍ ቦሬል ተዛቲዮም። ክልቲኦም መራሕቲ ኣብ ዝገበርዎ ዘተ፥ ኣፍሪካን ኣውሮፓን ብምኽኒያት…
ኣብ ትግራይ መሸጣ ጫትን ምክፍፋል ኣልኮላዊ መስተን ተኸልኪሉ
ኣዲስ ኣበባ፣ 22 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ኣብ ትግራይ ዝርገሐ ቫይረስኮሮና ንምዕጋት ዓሊሙ ኣዋጅ ህፁፅ እዋን ከምዝተኣወጀ ይዝከር። ስለዝኾነ ነቲ ኣዋጅ ዘፈፅም ኮማንድ ፖስት ትማሊ ተወሰኽቲ ውሳነታት ከምዘመሓላለፈ ተገሊፁ። ብመሰረት እዚ ኣብቲ ክልል ካብ 22 መጋቢት…
ኣብ ዞባታት ምዕራብ ኦሮሚያ ተቛሪፁ ዝነበረ ኣገልግሎት ቴሌኮም ዳግም ክጅምር ከምዝተገበረ መንግስቲ እቲ ክልል ኣፍሊጡ
ኣዲስ ኣበባ፣ 22 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ኣብ ዞባታት ምዕራብ ኦሮሚያ ተቛሪፁ ዝነበረ ኣገልግሎት ቴሌኮም ዳግም ክጅምር ከምዝተገበረ መንግስቲ እቲ ክልል ኣፍሊጡ። ርእሰ ምምሕዳር ክልል ኦሮሚያ ኣይተ ሽመልስ ኣብዲሳ ሎሚ መዓልቲ ኣብዝሃብዎ መግለፂ፥ ኣብቶም ዞባታት ኣገልግሎት ቴሌኮም ዳግም…
ዩንቨርሲቲ መቐለ ንምክልኻል ሕማም ቫይረስኮሮና ሳኒታይዘር የፍርይ ምህላዉ ተገሊፁ
ኣዲስ ኣበባ፣ 22 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ዩንቨርሲቲ መቐለ ንምክልኻል ሕማም ኮሮናቫይረስ ዝውዕል ፈሳሲ መሐለዊ ንጽህና (ሳኒታይዘር) የፍርይ ምህላዉ ተገሊፁ። ክፍሊ ትምህርቲ ኬሚስትሪ'ቲ ዩንቨርሲቲ፥ ቅድም ክብል 140 ሊትሮ ሳኒታይዘር ከምዘፍረየ ተሓቢሩ። ሐዚ ድማ…
ኣብ ኢትዮጵያ ብቫይረስኮሮና ዝተለኸፉ ተወሰኽቲ 3 ሰባት ተረኺቦም
ኣዲስ ኣበባ፣ 22 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ኣብ ኢትዮጵያ ብቫይረስ ኮሮና ዝተለኸፉ ቁፅሪ ሰባት ብድምር 25 ከምዝበፅሐ ሚኒስቴር ጥዕና ፌዴሪኢ ኣፍሊጡ። እዚ ሓበሬታ ክሳብ ዝቐርበሉ ዘሎ እዋን 1 ሺሕን 13 ምርመራ ላባራቶሪይ ከምዝተገበረ ዝገለፀ ኢንስቲትዩት ጥዕና ሕብረተሰብ ኢትዮጵያ፥ ኣብ…
ላዕለዋይ ቤት ምኽሪ ጉዳያት እስልምና ኢትዮጵያ ኩሉ ማሕበረሰብ ሙስሊም ኣብ መንበሪኡ ኮይኑ ንክሰግድ ዘገድድ ሃይማኖታዊ ብይን ሂቡ
ኣዲስ ኣበባ፣ 22 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ላዕለዋይ ቤት ምኽሪ ጉዳያት እስልምና ኢትዮጵያ ኩሉ ማሕበረሰብ ሙስሊም ኣብ መንበሪኡ ኮይኑ ንክሰግድ ዘገድድ ሃይማኖታዊ ብይን ከምዝሃበ ተገሊፁ። እቲ ቤት ምኽሪ ኣብ ኢትዮጵያ ዘጋጠመ ቫይረስኮሮና(ኮቪድ-19) ኣመልኪቱ ሎሚ መዓልቲ ኣብዝሃቦ…
ዝተፈላለዩ ትካላት ቫይረስኮሮና ንምክልኻል ዘኽእል ልዕሊ 47 ሚሊየን ብር ድጋፍ ገይሮም
ኣዲስ ኣበባ፣ 22 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ዝተፈላለዩ ትካላትን ውልቀ ሰባትን ቫይረስኮሮና ንምክልኻል ዘኽእል ልዕሊ 47 ሚሊየን ብር ድጋፍ ከምዝገበሩ ተገሊፁ። ብመሰረት እዚ፦ ሜድሮክ ቴክኖሎጂ ግሩፕ - 20 ሚሊየን ብር ባንኪ ዳሽን - 10 ሚሊየን ብር ኮርፖሬሽን ኣባይቲ…
ቀ/ሚ ዶክተር ኣቢይ ምስ ፕሬዚዳንት ደቡብ ኮሪያ ተዛቲዮም
ኣዲስ ኣበባ፣ 21 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ)ቀዳማይ ሚኒስትር ፌዴሪኢ ዶክተር ኣቢይ ኣሕመድ ምስ ፕሬዚዳንት ደቡብ ኮሪያ ሙን ጄ ኢን ተዛቲዮም። እቶም ቀዳማይ ሚኒስትር፥ ደቡብ ኮሪያ ለበዳ ሕማም ቫይረስ ኮሮና ጉድኣት ከየብፅሕ ዝገበረቶ ዕዉት ስራሕ፤ ዝርገሐ ናይቲ ለበዳ ብኸመይ ምዕጋት…
ኣብ ኤርትራ ቁፅሪ ብቫይረስ ኮሮና ዝተለኽፉ ሰባት 12 በፂሑ
ኣዲስ ኣበባ፣ 21 መጋቢት፣ 2012 (ኤፍ ቢ ሲ)ኣብ ኤርትራ ሽዱሽተ ተወሰኽቲ ብቫይረስ ኮሮና ዝተለኽፉ ሰባት ከምዝተረኽቡ ሚነስትሪ ጥዕና ኤርትራ ሎሚ መዓልቲ ኣብ ዝውፅኦ መግለፂ ኣፍሊጡ። ብመሰረት እዚ ምስቶም ኣቐዲሞም ተለኺፎም ዝነበሩ ሽዱሽተ ሰባት፤ ኣብ ኤርትራ ቁጽሪ በቲ ቫይረስ ዝተለኽፉ…


text:
ብናይ ኢትዮጵያ ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ዶ/ር ወርቅነህ ገበየሁ ዝምራሕ ናይ ኢትዮጵያ ጉጅለ ልኡኻት ምስ ላዕለዎት ሰበስልጣን ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣሜሪካን ኣባላት ኮንግረስን ኣብ ጉዳያት ፀጥታን ካልኦት ንምትሕብባር ዝርርብ ኣካይዶም ኣለው።ወሃቢ ቃል ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣቶ መለስ ኣለም ዕላማ ናይቲ ጉዕዞ ከምዚ ክብሉ ይገልፁ።
“ቀንዲ ዕላማ ናይዚ መገሻ እዚ ቀዳማይ ንኢትዮጵያ ሓዊሱ 72 ሃገራት ኣባል ዝኾናሉ ዓለምለኸ ጥምረት ፀረ-ዳዕሽ ኣብ ዘካየድኦ ኣኼባ ንምስታፍ እዩ።ካብዚ ብተወሳኺ ድማ ምስ ላዕለዎት ሰበልስጣን መንግስቲ ኣሜሪካ ብፍላይ ድማ ሰበስልጣን ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣሜሪካን ምስ ኣባላት ኮንግረስን ኣብ ርክባት ኢትዮጵያን ኣሜሪካን ከምኡ እውን ብዛዕባ ከባቢያዊ ጉዳያት ንምዝርራብ እዩ።”
ኢትዮጵያን ኣሜሪካን ኣብ ሓባራዊ ረብሓ ዘተኮረ ነዊሕ ዝፀንሐ ርክብ ስለዘለወ እዚ ርክብ ሓይሉ ንክቕፅል ዝተኻየደ ዝርርብ ዕዉት ነይሩ ኢሎም።
ኣብ ጉዳይ ፀረ-ዳዕሽ ኣብ ዝተኻየደ ኣኼባ ወታደራዊ ጉዳያት ሓዊሱ ምክልኻል ዘይሕጋዊ ዝውውር ገንዘብን ዓለምለኸ ግብረ ሽበራን ዝጥንሰሰሉ፣ዝውለደሉ፣ዝዓብየሉን ዝበሉዎ ማሕበራዊ መራኸቢ (ሶሻል ሚዲያ) መደምደምታ ክብጻሕ ኣለዎ ድሕሪ ምባል ኣብ ዘይወታደራዊ ዝኾኑ ጉዳያት እውን ዘተ ከምዝተገብረሉ ወሲኾም ገሊፆም።
ኣብ ሃገራት ጋልፍ ብሰንኪ ዝተኸሰተ ቅልውላው ኣብ መንጎ ኤርትራን ጅቡትን ተፈጢሩ ዘሎ ምስሕሓብ ናይ ኢትዮጵያ መርገፂ ዝተሓተቱ ኣቶ መለስ ኣለም ምስ ምስሓብ ወታደራት ቐጠር ካብ ኣሰሓሓቢ ቦታ ዝተፈጥረ ወጥሪ ኢትዮጵያ ብቐረባ ከምእትከታተሎ ብምግላፅ ሕብረት ኣፍሪቃ ናይ አጻራይ ጉጅለ ናብ ክልቲአን ሃገራት ክልኣኽን ኢጋዳ ዘቕረቦ ፃውዕትን ትድግፍ ኢሎም።
“መንግስቲ ኢትዮጵያ ነቲ ጉዳይ ኣተኲሩ ይከታተሎ’ሎ፤ኣብ መንጎ ክልቲአን ሃገራት ዘሎ ኩነታትን ውጥረትን ካብ ቁፅፅር ወፃኢ ከይኸውን ሕብረት ኣፍሪቃ ስጉምቲ ክወስድ መርገፂ መንግስቲ ኢትዮጵያ እዩ።”
ኢትዮጵያ ኣብ መንጎ ጅቡቲን ኤርትራን ዝተፈጥረ ምስሕሓብ ኣብ ምፍታሕ ኣወንታዊ ተራ ትፃወት እንተኾይና ኣብ ናይ ኤርትራዊያን መርበብ ሓበሬታታት ዝልዓሉ ስኽፍታትን፣ኢትዮጵያ ንኤርትራ ብዝምልከት ክኽተለዮ እየ እትብሎ ሓድሽ ፖሊስ መዓዝ ከምዝወፅእን እውን ዝተሓቶ ኣቶ መለስ ከምዚ ክብሉ መሊሶም።
“መንግስቲ እትዮጵያ ኣብ ዝኾነ ይኹን ከባቢ ዝፍጠሩ ምስሕሓባት ብሰላማዊን ብዲፕሎማሲያዊ መንገዲ ክፍታሕ ኣለዎ ዝብል መርገፂ ናይ ሎሚ ወይ ናይ ትማሊ መርገፂኡ ኣይኮነን።ኣብ መትከል ዝተመስረተ ንነዊሕ ዝፀንሐ መርገፂኡ እዩ።ምስ ኤርትራ ብዝተኣሳሰረ ከመይ ክኸይድ ኣለዎ ዝብል መንግስቲ ዝሓዞ ጉዳይ ኣሎ፣ኣብዚ ርእይቶ ካብ ምሃብ ተዓቂበ ኣለኹ።እዋኑ ምስ በፅሐ ወግዓዊ ኽኸውን እዩ።”
ምስ ምምራፅ ፕረዝደንት ዶናልድ ትራምፕ ተኣሳሲሩ ዝህልው ርክብ ዝተሓተቱ ኣቶ መለስ መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ ግጥም ፀረ ድኽነት መሪሕ ተራ ክፃወት ድልየት መንግስቲ ኢትዮጵያ ምዃኑ ብምሕባር ብወገን መንግስቲ ኣሜሪካ ግን ብቐፃልነት ዝርአ እዩ ክኸውን ኢሎም።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ብሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣሜሪካ ብብዓመቱ ብዛዕባ ዝንቀፈሉ ኣተሓሕዛ ሰብኣዊ መሰላት ክምልሱ ከለው ምስ መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ ብዙሓት ጉዳያት ተመሳሳሊ ዝኾነ መርገፂ ከምዘለዎም ብምግላፅ ኣብ ገለ ድማ ንዘይምስምማዕ ንሰማምዐሎም ጉዳያት ኣለው ኢሎም።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ንጉዳያት ሰብኣዊ መሰላትን ዴሞክራስን ናይ ምንባርን ዘይንምባርን ጉዳይ ጌሩ እዩ ዝርእዮ፤ምስ መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ ገለ ጉዳያት ናይ ኣረኣእያ ኣፈላላይት ኣለና፤ኣብ መንጎ ሚንስተራት ጉዳያት ወፃኢ ክልቲአን ሃገራት ዝካየድ ኣሎ ሓደ ናይ መዘራረቢ ዓውዲ እውን እዚ ናይ ዴሞክራስን ሰናይ ምሕደራን ጉዳይ እዩ ክብሉ ወሃቢ ቃል ሚንስተር ጉዳያት ወፃኢ ኢትዮጵያ ኣቶ መለስ ኣለም ሓቢሮም።


text:
መንግስቲ ሶማል ኣባል ፈፃሚ ስራሕ ግንባር ሓርነት ኦጋዴን ዓብዲሓኪም ሼኽ ሙሴ ንኢትዮጵያ ኣሕሊፉ ምሃቡ ብምኹናን ዓለምለኸ ማሕበረሰብ ጣልቃ ክኣትው ግንባር ነጻነት ኦጋዴን/ኦብነግ/ሓቲቱ።መንግስቲ ኢትዮጵያ እቲ ኣባል መሪሕነት ኣብ ኢዱ ከምዝርከብ ኣረጋጊፁ’ሎ።
ቀልቢ ዳጋ ብዝብል ሽም ዝፅውዑ ኣባል መሪሕነት ግንባር ሓርነት ኦጋዴን ኣብ ናይ ሶማል ከተማ ጋልካዮ ብሰራሕተኛታት ፀጥታ እታ ሃገር ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን 17 ነሓሰ 2009 ዓ.ም ከምዝተትሓዙ ናይቲ ውድብ ኣባል ፈፃሚ ስራሕን ሓላፊ ኮሚኒኬሽንን ሓበሬታን ኣቶ ሓሰን ኣብዱላሂ ገሊፆም።
ንሶም ብተወሳኺ ቀልቢ ዳጋ ወይም ዓብዲከሪም ሼኽ ሙሴ ካብ መንግስቲ ሶማል ንምፍታሕ ዝተገብረ ፃዕሪ ከይሰመረ ተሪፉ 22 ነሓሰ 2009 ዓ.ም ንሰበስልጣን ኢትዮጵያ ኣሕሊፎም ሂቦምዎም ኢሎም።
እቶም ወሃቢ ቃል እቲ ተግባር ንዓለምለኸ ሕጊ ዝፃረር እዩ ኢሎም።
“ብዓለምለኸ ሕጊ መሰረት ኣብ ሞቓድሾ ንሰለስተ ዓመታት ይነብር ዝነበረ ሓደ ዜጋ ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ኣሕሊፍካ ምሃብ ብናይ ሕቡራት ሃገራት ፍቑድ ኣይኮነን።እዚ ብመንግስቲ ሶማል ዝተፈፀመ ተቐባልነት ዘይብሉ ፀያፍ ተግባር ስለዝኾነ ንኽኑኖ።”
ሰበ ስልጣን መንግስቲ ሶማል ብዛዕባ እቲ ጉዳይ ንምዝራብ ፍቓደኛታት ኣይኮኑን።መንግስቲ ኢትዮጵያ ዓብዱከሪም ሸኽ ሙሴ ኣብ ኢዱ ከምዝርከብ ዘረጋገፁ ሚንስትር ኮሚኒኬሽን ዶ/ር ነገሪ ሌንጮ ከምዚ ኢሎም።
“እዚ ሰብ እዚ ላዕለዋይ ኣመራርሓ ኦብነግ እዩ።ዝተዋፈረሉ ተግባር ቅድሚ ሎሚ ክግለፅ ከምዝፀንሐ ናይ ኦብነግ ላዕለዋይ ወታደራዊ ኣዛዚ ብምዃን ይንቀሳቐስ ስለዝነበረን ብመንግስቲ ብግብረሽብራ ካብዝተመደቡ ሓደ ምዃኑን ስለዝፍለጥ በዚ እዩ ተታሒዙ።”
ኦብነግ ኣብ ናይ ኢትዮጵያ ክልል ሶማሊያ እናተነሳቐሰ ብረታዊ ቓልሲ ዘካይድ ተቓዋሚ ጉጅለ ክኸውን ከሎ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣሸባሪ ኢሉ ካብ ዝመደቦም ካልኦት ውድባት ሓደ እዩ።


text:
ክልተ ሸነኽ ዘለዎ ስርዓት ትምህርትን ዘላቕነትን
ኣብ ስዊዘርላንድ ዘሎ ስርዓት ትምህርቲ ካብ ካልኦት ዝፈልዮ፣ ኣብዚ ዘለዉ መንእሰያት እንተደንጎዩ ድሕሪ ማእከላይ ካልኣይ ደረጃ፣ ብሓደ ቤት ትምህርታዊ መገዲ ወይ ብሙያዊ ትምህርቲ ነቲ ቀጻሊ ምዕባለኦም ክገብሩ ከም ዝደልዩ ክውስኑ ኣለዎም።
ኣብ ዝኾነ እዋን ግን ካብ እቲ ሙያዊ ትምህርቲ ናብ ቤት ትምህርታዊ ወይ ድማ ብኣንጻሩ ምቕያር ይከኣል እዩ። ኣብዚ ዘሎ መሰረታዊ መትከል: ምፍጻም ናይ ነፍሲ ወከፍ ትምህርቲ ንሓደ ቀጻላይ ትምህርቲ ንምጅማር ይዕድም እዩ።
ብዛዕባ እቲ ክልተ ሸነኽ ዘለዎ ናይ ስዊዘርላንድ ስርዓት ትምህርቲ ዕድል ኣፋፍኖት ምእንቲ ክህልወኩም፣ ኣብዚ ሓደ ሓደ ናይ ምዕባለ ሙያ ምሳለታት (ቋንቋ ጥልያን) ትረኽቡ።
ባንክን ኢንሹራንስን
ምኽሪ፣ ምእላይ፣ ቴራፒ
ትምህርትን ኣስተምህሮን
ቴክኒክ ኤሌክትሪክ
ጸዓት ኤሌክትሪክ፣ ምግጣም ኤሌክትሪክ
መቐበል ኣጋይሽ/ቁጠባ ቤት
ጥዕና/ክንክን
ንግዲ፣ ሸቐጥ
ኢንፎርማቲክን ሜዲያማቲክን
ማሽናት-ሓጻውንቲ
ሜዲያን ሓበሬታን
ምግቢ


text:
ቀዳማይ ሚንስትር ኢትዮጵያ ሃይለማርያም ደሳለኝ ምስ ፕረዚደንት ግብጺ ዓብደልፈታሕ ኣል ሲሲ ሎሚ ሓሙስ ኣብ ካይሮ ተራኺቦም፡ተዘራሪቦም
ክልቲኦም መራሕቲ ኣብ ርክቦም ኣብ ጉዳይ ምህናጽ ዓብይ ናይ ህዳሴ ግድብ “ምስሕሓብ” ንምውጋድ ዘለዎም ቅሩብነት ገሊጾም።
ፕረዚደንት ኣል ሲሲስ ምህናጽ ናይ ህዳሴ ግድብ ክህልዎ ዝኽእል ጽልዋ ብዝምልከት ዝኻየድ ስሉሳዊ ዘተ ምዕባለ ብዘይ ምርኣዩ “ብዝለዓለ ደረጃ ከምዘተሓሳስቦም” ገሊጾም።
“ ኣብ ጉዳይ ምህናጽ ግድብ ፈለግ ኒል፡ እቲ ብዛዕባ ቴክኒካዊ ምዕባለ ኣብ መንጎ ሰለስቲኣን ሃገራት ማለት ሱዳን፡ግብጺን ኢትዮጵያን ዝካየድ ዘተ ንማሕበራዊ፡ከባቢያዊን ቁጠባዊን ጽልዋ ኣብ ልዕሊ ሱዳንን ግብጽን ንምግምጋምን ክውሰዱ ዝግባእ ስጉምትታት ዝሕታለ ብምህላው ብዝለዓለ ደረጃ ከምዘተሓሳስበና ገሊጸ እየ።”
ፕረዚደንት ኣል ሲሲ ምህናጽ ናይ ህዳሴ ግድብ ግብጺ ካብ ፈለግ ኒል ንትረኽቦ ትሕዝቶ ማይ ዝጸልው ምኳኑ ብተደጋጋሚ ክገልጹ ዝጸንሑ ምኳኖም ይፍለጥ።
ቀዳማይ ሚኒስንትር ሃይለማርያም ደሳለኝ ብወገኖም ከምዚ ኢሎም።
“ ንህይወት ክልቲኡ ህዝብታት መሰረት ዝኾነን ንነባሪ ዝምድና ክልቲኡ ህዝብታት ኣብ ዝብል እዩ እዚ ግድብ ዝህነጽ ዘሎ፡ ፈለግ ኒል ብርግጽ ከም ኩሉ ጊዜ ንምትሕብባር ዕድል ዝህብ እዩ። እዚ ዓብይ ፍለግ ንውድድር ወይ ግጭት ኮነ እምነት ምስኣን ምክንያት ከይከውን ከምቲ ክቡር ፕረዚደንት ዝበልዎ ንሰማምዓሉ ነጥቢ እዩ። ኢትዮጵያ ትዓብይን ትምዕብልን ዘላ ሃገር እያ እንተኾነ ንካልኦት ስግኣት ብምኳን ዘይኾነ ብሰላምን ሓላፍነት ዘለዋ ንብዙሓት ተስፋ ትህብ ኣፍሪቃዊያ ሃገር ኮይና ክንዓብይ ኢና ንደልይ።”
ክልቲኦም መራሕቲ ነዚ ዝበሉ ካብ ከተማ ካይሮ ኣብ ዝሃብዎ ሓባራዊ ጋዜጣዊ መግለጺ’ዩ።


text:
ሕጂ ኣብዚ ክተመልክቱ ትኽእሉ፤ እቲ ዝስዕብ ድማ ክትፈልጡዎ ዝግባእ’ዩ።
To return to the language resources page, click here.
ፈንድ ኢነርጃይዝ ኮሎራዶ ጋፕ፡ ኣብ መላእ ግዝኣት ኮሎራዶ ሞተር ቑጠባ ንዝኾኑ ደቀቕትን ኣናኣሽቱን ስራሕቲ ንግዲ ንምዕባይን፡ ልዕሊ 31 ሚሊዮን ዶላር ልቓሕን ሓገዝን ንኣናኣሽቱ ስራሕቲ ንግድ ይህብ። ኣብዚ፡ ትሕቲ 25 ቀዋሚ ሰራሕተኛታት ዘለዎም ትካላት ድማ ክሳብ 15 ሽሕ ዶላር ሓገዝን 20 ሽሕ ዶላር ልቓሕን ዝርከቦ 35 ሽሕ ዶላር ፋይናንሳዊ ሓገዝ ንምርካብ ክሓቱ ይኽእሉ።
ካብ ሕጂ ጀሚርኩም ክተመልክቱ ትኽእሉ፤ ቐጻሊ ዝርርባት ድማ ብኢነርጃይዝድ ኮሎራዶ ክቐርበልኩም እዩ። ብዛዕባ እዚ ፈንድ ተወሳኺ ሓበሬታ ንምርካብ ነዚ ፈለግ ተኸተሉ።
እቲ ምምልካትን ሓገዝ ገንዘብን ብዙርያ ዝፍጸም ኮይኑ ክሳብ መወዳእታ ታሕሳስ 2020 ክዘልቕ’ዩ። እቲ መስርሕ ‘ኣቐዲሙ ዝመጽአ ቀዲሙ ይተኣናገድ’ ብዝብል ዘይኮነ፡ ኣብ ጸገም ዘለውን ሓገዝ ንዘድልዮምን ቐዳምነት ዝረኽብሉ ውድድር እዩ። ተወሳኺ ሓበሬታ ቐጺሉ ኣሎ።እዚ ማመልከቻ ኣብዚ ግዜ እዚ ተዓጽዩ እዩ ዝርከብ፣ ብዛዕባእዚ ናይ Gap Fund ብ Energize Colorado ክትፈልጡእንተደሊኹም። እዚ ናይ ብዙሕ ዓመት ፕሮግራም እዩ ካብዚንላዕሊ ኣብ ስራሕ ዝውዕሉ ዕድላት እውን ክህልዉ እዮም።ኣድላዪ እንተኾይኑ ክፍቲ ማመልከቻኹም ምጥቃም ትኽእሉ። መልጎም፡ ትርጉም ስጳኛ ንኣመልከትቲ አሁኑኑ ያመልክቱ
ብኸመይ ክተመልክት ትኽእል?
- ነቶም ኣብ ላዕሊ ዘለው ፈለጋት ተኸተሉ
- እቲ ምምልካት ብቋንቋ ኢንግሊዘኛ ኮይኑ እቲ ቅጥዒ ንምውዳእ ዝሕግዘኩም ናይ ስጳኛ ትርጉም’ውን ኣሎ’ዩ
- እቲ ሓባሪ ጽሑፍ ብምውራድ ኣብ ምምላእ እቲ መመልከቲ ተጠቐሙሉ
- እቲ ብቀጥታ ብኢንተርነት ዝውገን መመልከቲ ብቋንቋ ስጳኛ ወይ’ውን ብዝመረጽኹምዎ ቋንቋ ክትመልኡ ትኽእሉ
- ቅድሚ ኹሉ ግን ኣድላዪ መረዳእታ ኣክቡ። ብምኽንያት ለበዳ ኮቪድ-19 ዝተፈጥረ ቑጠባዊ ጸገም ዘርኢ ዝተፈላለዩ ሰነዳት ክንቕበል ንኽእል ኢና። ስለ ዝኾነ ድማ ብምኽንያት እዚ ቫይረስ ክንደየናይ ከም ዝተጎዳእኹም ዘረጋግጹ ሰነዳት ኣቕርቡ። እዚኦም፥
- ናይ ባንኪ ዝርዝር
- ቅብሊት መሸጣ
- ጸብጻብ ከስብን ክሳራን
- ከፈልቲ ግብሪ ምዃንኩም ዘረጋግጹ ሰነዳት እዮም።
- ኢነርጃይዝ ኮሎራዶ እዚ መመልከቲ ንምምላእ ትርጉም ሓዊሱ ናይ ስልጠና ፕሮግራም ይህብ’ዩ። ኣብቲ መርበብ ዘሎ ሓበሬታ ርኢኹም ሕቶ እንተሃልይኩም ንተወሳኺ ሓገዝ ንጉጅለ ቴክኒካዊ ሓገዝ ተወከሱ። ቀለልቲ ሕቶታት ንምምላስ ወይ’ውን ኣድላዪ ሰነዳት ኣብ ምድላው ክንሕግዘኩም ቅሩባት ኢና። ካብ ንጉሆ ሰዓት 6፡00 ክሳብ ምሸት ሰዓት 6፡00 ኣብ ዘለው ሸውዓተ መዓልታት ብ 1-800-471-0628 ክትድውሉልና ወይ’ውን ናብ [email protected] መልእኽቲ ክትልእኹልና ትኽእሉ።
እቲ ዝምልከቶ መን’ዩ?
- ንኣሽቱ ትካላት ንግዲ ወይ’ውን ብብሕቲ ዝውነኑ – ብሕታዊ ዋንነት ኮሎራዶን ንኣሽቱ ትካላት ንግድን ኤልኤልሲኤስ፣ ኤስ – ክሮፕን ካልኦት ዓይነት ንግድን ዘጠቓለሉ’ዮም።
- ንትርፊ ዘይተጣየሹ፡ እዚኦም ብቐጥታ ንኣሽቱ ትካላት ንግዲ፣ ቑጠባዊ ልምዓት ወይ’ውን ኣብ ቱሪዝም ከም ቤት ምኽሪ ንግዲ፣ ቤት ጽሕፈታት ከባቢያዊ መራሕቲ በጻሕትን ትካላት ቑጠባዊ ልምዓትን ንምሕጋዝ ልኡኽ ዝሓዙ’ዮም።
- ትሕቲ 25 ሰራሕተኛታት፡ እቶም ኣመልከትቲ ትሕቲ 25 ቀዋሚ ሰራሕተኛታት ክህልዎም ኣለዎ። እቲ ኣስራሒ፡ ኣብ ዕረፍቲ ዘሎ ሰራሕተኝኡ’ውን ከካትት ይኽእል’ዩ።
- ብኮቪድ-19 ዝተጸለወ፡ እቶም ኣመልከትቲ ብምኽንያት ለበዳ ኮቪድ-19 ዝገጠሞም ቁጠባዊ ክሳራታት ዘረጋግጽ መረዳእታ ከቕርቡ ኣለዎም። እዚ፡ ናይ ባንኪ ዝርዝር፣ ቅብሊት መሸጣ፣ ጸብጻብ ከስብን ክሳራን፣ ከፋሊ ግብሪ ምዃንኩም ዘረጋግጽ ከምኡ’ውን ካልኦት ነቲ ዘሎ ቁጠባዊ ክሳራ ዘርእዩ የጠቓልል።
ቀዳምነት ዝወሃቦም ድማ፥
- ዝኾነ ኣብ ኮሎራዶ ዝርከብ ወናኒ ንኣሽቱ ትካላት ንግዲ ከመልክት ይኽእል’ዩ። ቀዳምነት ዝወሃቦም ኣመልከትቲ ግን፡
- መብዛሕትኦም ብጸለምቲ፣ ደቀባት፣ ገዳይም፣ ደቂ ኣንስትዮን ዝውነኑ
- ትሕቲ 50 ሽሕ ህዝቢ ኣብ ዝነብረሉ ገጠር ከባቢ ዘለው
- ኣብ ቱሪዝም ዝነጥፉ
- ውሑድ ናይ ገንዘብ ዓቕሚ ዘለዎም ወይ’ውን ካብ ፌደራል፣ መንግስቲ እቲ ክልል ወይ ካልኦት ኣለቃሕቲ ትካላት፡ ፋይናንሳዊ ሓገዝ ዘይረኸበ
ንተወሳኺ ሓበሬታ Frequently Asked Questions ዝብል ገጽ ተወከሱ።
Questions about the Gap Fund? Contact: 1-800-471-0628
(Mon.-Fri. 6 a.m.-8 p.m., Sat.-Sun. 6 a.m.-3 p.m.)
or e-mail
[email protected]
Learn more about the Gap Fund by visiting our Frequently Asked Questions.


text:
መስከረም ዳት ነት ስዉር አገልጋሊ ህግዲፍ
Amino305 (Eritrean Unity Room Paltalk)
16-04-2006
ዲክታቶርያዊ ስርዓት ህግዲፍ ብተቃወምቲ አካላት ዘይአምን ሙካኑ ወትሩ ተቃወምቲ የብልናን ክብል ይስማዕ ብህልውና ናይ ተቃወምቲ ዘይአምን ስርዓት ብዛዕባ ተቃወምቲ ክዛረብ ወይ ዝኮነ ጸለመ አብ ልዕሌኦም ክዝርግሕ ስለዘጸግሞ እቲ ሓደ ክጥቀመሉ ዝክእል መላ ብተቃወምቲ ዝፍለጡ ብተግባር ግን ቀንዲ ናቱ ዕሱባት አብ ውሽጢ ተቃወምቲ ብምዝርጋሕ ነቲ ናይ ተቃውሞ ቃልሲ ክገቲእ ሓያል ጻዕሪታት ከምዘካይድን ዘይተአደነ ናይ ምጣኔ ሃብታዊ ዓቅምታት ከምዘዋፍሪን ብሩህ እዩ።
ብዙሕ ጽልግሊግ ዝበለ ነገራት አብ ቅድመና ተገቲሩ ዝጸነሔ ሎሚ ግን ክቃላዕ ዝጀመረ ንአብነት መስከረም ዶት ነት ሓንቲ ካብተን አለዋ ዝባሃላ ናይ ተቃወምቲ ወብ ሳይት ኢያ ነይራ አብዚ እዋን እዚ ሓንቲ ካብተን ቀንዲ ናይ ህግዲፍ መሳርሒት ኮይና ትርከብ ልክዕ ከምቲ አቀዲመ ዝገለጽኩዎ እቲ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ንየለዋን ዝብለን ተቃወምቲ አካላት ብዛዕበኤን ክብሎ ዘይክእል ተዓጢቃ ሒዛቶ ከምዘላ ድማ ብተግባር ክንከታተላ ጸኒሕና።
አብዚ ሎሚ ቅነ ብረድዮ ድምጺ ህዝቢ ኤርትራ ዝወጸ መግለጺ መዝሚዛ አብ ውሽጢ ተቃወምቲ አካላት አብ ነንሕድሕዱ ክነጻነጽን እቲ ዝዓበየ ናይ ስራሕ መድብ ዕይኡ አወንዚፉ አብ በለካን ለኽዓካን ክአቱ ሓያል ጻዕሪ ከተካይድ ተራእያ እቲ ዕላማ ድማ ንጹር እዩ ብሕልፊ ዝኮነ ናይ ምጥርናፍን ሓድነትን ብደረጃ ኪዳን ይኹን ግንባር ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ ንአብመንጎ ተቃወምቲ አካላት ዝነበረ ምርሕሓቅን ፍልልያትን ዘጽብብ አብ ሃገርና ለውጢ ንምምጻእ ከቃላጥፍ ዚክእል ሓድነታዊ ጉዕዞ ብቀጥታ ንዲክታቶርያዊ ስርዓት አስመራ ዕምሩ ዘሕጽርን ንህዝብና ድማ ተስፋ ዝህብ ስለዝኮነ ዝኮነት ነቃዕ በየን ትርከብ ከመይ ነቲ ሓድነታዊ ጉዕዞ ንገትኦ፡ አብ ሞንጎ እቶም ንሓድነት ተዓጢቆም ብሓባር ክሰርሑ ተበጊሶም ዘለዉ አካላት ናይ ዘይምርድዳእን ፍልልያቲን ንፈጥር፡ ዝብል እከይ ስራሕ ነውራም ተግባራት ናተይ ኢላ ተዓጥቃቲሉ ከምዘላ ናይ አደባባይ ምስጢር እዩ።
ልክዕ ድማ ገለ ገለ ስክፍታታትን ናይ ዘይምቅዳው ተርኢዮን ከስዕብ ክኢሉ እዩ ንአብነት አብ ናይ ፓልቶክ ብጉዳይ ሃገሮምን ህዝቦምና ማዓልታዊ ዝመያየጡ ናይ ዝተፈላለዩ ተቃወምቲ አካል አባላት ይኹኑ ካልኦት ግዱሳት ኤርትራውያን ምስ ገለ ገለ ልኡኽት ናይ ህግዲፍ ዝግበር ክትዓት ሎሚ ቅነ ሓደ ካብቲ ቀንዲ አካታዒ ኮይኑ ዝቀነየ ዛዕባ እዚ አብ ላዕሊ ዝጠቀስኩዎ ብመስከረም ተናኪሱ ዝሳወር ዘሎ ጉዳይ እዩ ነይሩ ካብቲ አሉታዊ ውጽኢቱ ሓደ ሓደ ህንዱዳት አባላት ናይ ኤዲኪ ካብ ጸቢብ ውድባዊ ስሚዒታት ተላዒሎም ምስ ቶም ኮነ ኢሎም ልክዕ ከም ናይ መስከረም ዶት ነት ዕላማ ዘለዎም ዕሱባት ናይ ህግዲፍ ኢድን ጋንትን ኮይኖም እዚ ግሃዲኤ ክኩነን አለዎ ንሃገርና ናይ ወጻኢ ኢድ ምትእትታውን ብናይ ወጻእተኛታት ሓይሊ ንኤርትራ ወሪሩ ስልጣን ክጭብጥ ዝደሊ ካልአይ ገጽ ናይ ህግዲፍ እዩ አብ ዝቢል ወፈራ ምስ ብዙሕ ቅረታ ክሳብ ካብ አባላት መሪሕነት ተዓጢቆሙሉ ምቅናዮም እዩ (ልክዕ ስእሊ ናይቲ ዝተካየደ ወፈራ ብሓደ ግዱስ ናይ ፓልቶክ ተከታታሊ አብ ፓልቶክ ውግእ ጀሚሩ ዘርእስቱ ጽሑፉ አስፊሑ አቅሪቡዎ አሎ)።
ገለ ለባማት አሕዋት አይፋልኩምን አይትታሃወኩ መልሲ ኪህብሉ ተሓቲቶም ስለዘለዉ መልሲ ንጸበ ገጋ ተረኺቡ ኢልካ ማዕረ ምኹናንን ክንድዚ አጋኒንካ ምቅራቡን አየድሊን እዩ ነጺህና ክነቅፍን ክንእርሚን ኢዩ ዝግባእ ንተዓገስ ንዝበሉ ጸማም እዝኒ ሂቦም ድምጺ አብ ምድማጽን ምኹናን ምቅናዮም ሓደ ካብቲ መስከረም ዶት ነት ዝተዓወተሉ አብ ጥቅሚ ህግደፋ ዝዋዓለ ተርኽቦ እዩ።
እዚ ግን ባህሪያት ናይ ቃልሲ ሓደ አወንታዊ ተረክቦ እየ ዝቆጽሮ ብወገነይ አብ ጉዕዞና ነቲ ተዓጢቅናሉ ዘለና ዕላማ አብ ዓወት ክሳብ ዝበጽሕ መን እዩ መቃልስትናን መን እዩ ኸ ንዓና ተመሲሉ አንጻር ህዝብናን ንጠቅሚ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ዝሰርሕ ዘሎ ከነጽረልና ዝካአለ መድረክ ስለዝኮነ ሕጂዊን ከም ትማሊ ንእግሪ መንገዲና ገፈጥ መፈጥ እንዳአለና ንቅድሚት ክንጋዓዝ ኢና እቶም ንጸቢብ ውድባዊ ጠቅሚታቶም ንከርዊዩ አብ ሕሱር ፕለቲካ ተዋፊሮም ዝቀነዩ ባእታታት ድማ አይፋልኩምን እንተ ብፍላጥ ወይ ብዘይፍላጥ ቀንዲ መሳርሒ ህግዲፍ ትኾኑ ስለዘለኹም ልቢ አዕቢዩ ረብሓ ናይ ህዝቢ ኤርትራ አብ ሓድነትናን ጥርናፈናን እምበር አብ ውድበይ ውድብካ ስለዘይኮነ እንተዘይሃውተትኩም ይሕሸኩም ይብሎም።
እንተ ን መስከረም.ነት ግን እቲ ከተገልግልዎ ህርድግ ትብሉ ዘለኩም ስርዓት ብጀካ ሃባ እንካ ስለ ዘይፈልጥ ድኻምኩም ከምቲ ትሕዝትኡ ሕሱር ዋጋ ዘይብሉ ኮይኑ ክተሪፍ እዩ ወያ ሞኽባዕቲ ድማ ካብቲ ተቃዋሚ ድምበ ለልያ ፈልያ አርሒቃትኩም ስለዘላ ጉልባብኩም ተቀሊዕኩም ኢኹም ደጊም ድሕር ሕጂ ብመደናገሪ ትሕዝተኩም ዝታለል የለን።
ሓድነትዊ ምጥርናፍ ግሃድኤ ብምንም ታአምር ዝዕንቀፍ አይኮነን
ብሓድነት ተቅወምቲ ውድባት ዝብህሪሩን ነቃዓት ፈቲሾም ሓዊ ዘናክሱ በቲ ዘባርዕዎ ሃልሃልታ ቀንዲ ዝሽልበቡ ንሳቶም እዮም
ሓድነታዊ ጉዕዞና አብ ግሃድኤ ከይተወሰነ ንሓድነት ኩሉ ተቃዋሚ ሓይሊ ዝዓለመ እዩ
ዝኽርን ክብሪን ንስዉአትና
ውድቀት ንዲክታቶርያዊ ስርዓት ህግዲፍ
Short URL: https://english.farajat.net/?p=2408


text:
ኣረዳድኣ ክርስትያን ኣንጻር ኢ-ፍትሓውነት
ከም ክርስትያናት ስለ ኩሉ ዓይነት ዘይፍትሓውነት፣ ብፍላይ ድማ ዓመጽን ኢ-ፍትሓውነት ኣንጻር እግዚኣብሄርን ዓላማታቱን ኣብ ምድሪ ክስለፉ ይግባእ። እዛ “ኩሉ” እትብል ቃል ኣብ ዝተፈላለየ ህይወት ሰብ ንዘጋጥም ዘሎ፡ ሕመረት ኩሉ ኢ-ፍትሓውነት ኮይኑ ኣብ ሕልና ክርስትያናት ክትሓክኽ ዝግብኣ እያ። ምኽንያቱ ፍርሒ ወይ ፍትወት ርእሲ፡ ንልብታት ኩሎም ክርስትያናት ደዊኑ፡ ኣንጻር ኩሉ ኢ-ፍትሓውነት ከየስተውዕሉ ገይርዎም ይርከብ። ብዙሓት ሰባት ብዝተፈላለየ መገዲ፡ ብብዙሓት ከምኣቶም ዝኾኑ ሰባት ኣብ ትሕቲ ምፍርራሒ፡ ራዕዲ፡ ምስቃቅን ዝኸፍአ ፍትሒ ምዝባልን ዘለዎ ህይወት ክነብሩ ገይርዎም ኣሎ።
“ክርስትያናት ኣንጻር ኩሉ ዓይነት ኢ-ፍትሓውነት፣
ብፍላይ ድማ ዓመጽን ኢ-ፍትሓውነት ኣንጻር እግዚኣብሄርን ዓላማታቱን ኣብ ምድሪ ደው ክብሉ ይግብኦም እዩ።”
ነዚ ከምዚ ዓይነት ኢ-ፍትሓውነት ምኽንያት ዝብሎ፣ ካብ ንገዛእ ርእስኻ ምፍታው ዝተላዕለ እዩ። ምኽንያቱ እቲ ዝበዝሐ ምፍልላይ መረዳእታ ብዛዕባ ኣንጻር ዓመጽ ወይ ኢ-ፍትሓውነት ደው ዘይምባል ዝመጽእ፡ ብዛዕባ ፍትሒ ምጉዳል ኣብ መንጎ ኣመንቲ ክርስትያናት ዘሎ ብፍጹም ዝተዛብዐን ከፊላዊ ወይ ዝተዘባረቀ መረዳእታ ብዛዕባ ፍትሕን ኢ-ፍትሓውነት እዩ። ይኹን እምበር ከም ናተይ ሓሳብን ኣረኣእያን፡ እዚ ኣተሓሳስባ ካብዛ ናይ እነብረላ ዓለም ምቾት ዝመንጨወን ዝተተሓሓዘን፣ ምስ ሞራላዊ ቀውስን ፍሕፍሕን ዝመጸን ዝተቀራረበን እዩ።
ሎሚ ኣብ ብዙሕ ቦታታት ፍትሒ ዝጎደሎ ህልዋት ኣሎ። ብዛዕባ ኢ-ፍትሓውነት ሓሳብና ንምግላጽን ንምሃብ ድማ ብዙሓት ክንፈርህ ንርአ ኢና። እንፈርሃሉ ምኽንያት፡ ካብቲ ካብ ካልኦት ሰባት ክገጥመና ዝኽእል ተነጽሎን ነቀፌታን ዝብገስ እዩ። ምኽንያቱ ዝኾነ ሰብ ብዛዕባ ኢ-ፍትሓፍነት ኣብ ልዕሊ ካልኦት ዝወርድ ዘሎ እንተደኣ ተዛሪቡ፡ ብካልኦት ወገና ከም ፖለቲካዊ ህውተታ ወይ’ውን ስነ-መለኮታዊ ቅማረ ወይ ደረጃ (label) መምዘኒ ስለዝወሃቦ እዩ። ኮይኑ ግና፣ ካብቲ ዓላማ ፍትሒ ዘዝብልን፣ ናብ ካልእ ዝሃውተተ ዘይቅዱውን ጥቕዓታዊ (መጥቃዕታዊ) ስምዒታት ኣብ ውሽጥና ንክለዓዓል ይገብሮ። ስለዚ፡ ንምዝባል ፍትሒ እናረኣኻ ግዱ ዘይምግባርን፡ ስመይ ከይከፍእ ብዝብል ከንቱ ኣምር፡ ንክብሪ ርእስኻ ገዲፍካን ደርቢኻን ንስለ ፍትሒ ምንጋስ ዋጋ ምኽፋል መጽሓፍ ቅዱሳዊ ምህሮ ምዃኑ ምርሳዕን ዘይምርዳእን እዩ።
ብርግጽ እዃ ደኣ፡ ክርስትያናት ኣንጻር ኩሉ ኢ-ፍትሓውነት ደው ክብሉ፡ መጽሓፍ ቅዱሳዊ ሰረትን ባህሪ እግዚኣብሄርን እዩ።
“እቲ ኸውሒ ግብሩ ፍጹም እዩ፣ ዓመጽ ዜብሉ ኣምላኽ እምነት እዩ፣ ንሱ ጻድቕን ቅኑዕን እዩ።” ዘዳ 32፡4
“ሓይሊ ንጉስ ድማ ፍርዲ (ፍትሒ) ይፈቱ እዩ፣ ንስኻ ቕንዕና ኣጽናዕካ፣ ፍርድን ጽድቅን ኣብ ቤት ያእቆብ ገበርካ።” መዝ 99፡4
“ጽድቅን ፍርድን ይፈቱ፣. . .” መዝ 33፡5
“ኣታ ዅሉ እትኽእል እግዚኣብሄር ኣምላኽ፡ ግብርኻ ዓብይን ግሩምን እዩ። ኣታ ንጉስ ኣህዛብ፡ መገድኻ ጽድቅን ሓቅን እዩ።. . .” ራእ 15፡3
“. . . ኣታ ዅሉ እትኽእል እግዚኣብሄር ኣምላኽ፡ እቲ ፍርድታትካስ ሓቅን ቅንዕናን እዩ፡ . . .” ራእ 16፡7
“ፍርዲ ናብ ዓወት ክሳዕ ዜብጽሕ፡ ጭፍሉቕ ሻምብቆ ኣይሰብርን፡ ዚተክኽ ፈትሊ ጥዋፍውን ኣየጥፍእን እዩ። . . .” ማቴ12፡20
ዓመጽ ክትርኢ እንከሎኻ ዘይስምዓካ ወይ ዘይግድሰካ እንተኮይኑ፡ ብልብኻ ኣንጻር ናይ እግዚኣብሄር ሓሳብ ኣብ ምድሪ ደው ኢልካ ኣሎኻ ማለት እዩ። ካብቲ በዓል ቅኑዕ ፍርዲ ኣምላኽን መድሓንን ዝመጸ ትእዛዝ እንተሃልዩ «ፍትሒ» ዝብል እዩ:
“ኣታ ሰብ፣ ንሱ ሰናይ ዘበለ ኣፍለጠካ፣ እግዚኣብሄርሲ፣ ቅንዕና ኽትገብር፣ ምሕረት ከኣ ክትፈቱ፣ ምስ ኣምላኽካውን ብትሕትና ኽትመላለስ እንተ ዘይኰኑስ፣ ካባኻ ዚደልዮ እንታይ እዩ∶” ሚክ 6፡8
“እምበኣርሲ ናብ ኣምላኽካ ተመለስ፣ ምሕረትን ፍርድን ሐሉ፣ ኵሉ ጊዜ ብኣምላኽካ ተስፋ ግበር።” ሆሴ 12፡6
“ግናኸ ፍርዲ ኸም ማያት፣ ጽድቂ ድማ ከም ዘይነጽፍ ርባ ይውሐዝ።” ኣሞ 5፡24
“ኣቱም ፈሪሳውያን፡ ካብ ሽላንን ጨና ኣዳምን ኵሉ ኣሕምልትን ዕሽር እተውጽኡ፡ ፍትሕን ፍቕሪ ኣምላኽን ግና ሸለል እትብሉ ኢኹም እሞ፡ ወይለኹም። . . .” ሉቃ 11፡42
እንተደኣ ንፍትሓውነት ነጺግካ፡ ኣብ ልዕሊ ካልኦት ንዘጋጥም ኢ-ፍትሓውነት ከም ክርስትያን ዘይግድሰካ ኮይኑን፣ ከም ክርስትያን ኣይኮንካን ትነብር ዘሎኻ። ምኽንያቱ ኩሉ ክርስትያን ኣንጻር ኩሉ ኢ-ፍትሓውነት፡ ብፍሉይ ድማ ኣንጻር ኣምላኽ ዝኾነ ዓመጽን ኢ-ፍትሓውነትን ደው-ክብል ይግባእ።
“እንተደኣ ንፍትሓውነት ነጺግካ፡
ኣብ ልዕሊ ካልኦት ንዘጋጥም ኢ-ፍትሓውነት ከም ክርስትያን ዘይግድሰካ ኮይኑን፣
ከም ክርስትያን ኣይኮንካን ትነብር ዘሎኻ።”
እዛ “ብፍሉይ” እትብል ቃል ድማ ነቲ ኣብ መንጎ ክርስትያናት ዘሎ ናይ ዘይርዱእ ኣተሓሳስባታት ንምዕራይን፣ ነቲ ብግብሪ ዝርአ ክርስትያን ከም ዘይኣማኒ ኢ-ፍትሓውነት ኣንጻር እግዚኣብሄርን ዓላማታቱን ኣብ ምድሪ ነጊሱ እንዳሃለወ በቲ ሓደ፣ በቲ ካልእ ድማ ሞራላዊ ውድቀት ደቂ ሰባት ዓዚዙ እናሃለወ ድማ ንኢ-ሞራላውነት ስለ ፍትሒ ኢልካ ምጭዳር ይርአ ስለዘሎ እዩ። ክርስትያናት ነቲ ሞራል ጎደል፡ ሕሱር ኣእምሮ ዝወፈዮ፡ ውርደት ዘይኮነ ፍትሒ ክሓትት ዘለዎስ፡ ስለቲ ኣንጻር እግዚኣብሄርን ፍጡራቱን ስለ ፍትሖም ክጣበቕን ደው ክብልን ይግብእ። ምኽንያቱ ሎሚ ኣብ ዓለምና፡ ፍትሒ ዝመስሉ ግናኸ ኢ-ሞራላዊ ግብርታትን ልምድታትን ብስም መሰል ደቂ-ሰብ ፍትሒ፡ መሰል ይሕተተሎም ኣሎ። በቲ ካልእ ወገን ድማ ዓመጽ ኣንጻር እቲ ንወዲ-ሰብ ብፈጣሪኡ ዝተዋህበ መሰረታዊ መሰላት እንዳሃለወ፣ ፍትሒ ዘይምሕታትን ንመሰሎም ደው ዘይምባልን ውርደት ህዝብታት እዩ። ነቶም ብናይ ሎሚ ዘላ ዓለም ምቾት ደንዚዝና ጣዕማን ዳንኬራኣን መቂሩና ኣብ ከባቢና ዝኸውን ዘሎ ኢ-ፍትሓውነት ኣንጻር ሰብን እግዚኣብሄር ምስትውዓል ዝሰኣና ክርስትያናት ንተስእ ንፍትሒ። ኢ-ፍትሓውነት ኣንጻር እግዚኣብሄርን ዓለማታቱን ነወግድ።
ፍትሒ ምጉዳል ማለት ንሰባት ብግቡእ ነቲ ብእግዚኣብሄር ዝተዋህቦም መሰላት ምኽባር፣ በቲ ሓደ ድማ ካብቲ ብእግዚኣብሄር ዝተዋህቦም ክብርን ፍቓድን ድማ ዘይምሕላፍ እዩ። ካብቲ እግዚኣብሄር ዝሃቦም ክብሪ እንተሓሊፉ፡ኢ-ፍትሓውነት ኣንጻር እግዚኣብሄር እዩ ዝኸውን። እግዚኣብሄር በይኑ ጥራይ እዩ ኩሉ ክብርን መሰልን ፍቓድን ዘለዎ፡ በዚ ድማ ንዕኡ ንበይኑ ክብሪ፡ ምስጋና፡ ስግደት፡ ኣምልኾ፡ ተኣዛዝነት፡ ፍርሃት ኣብዚ ኩሉ ፍጡር ዝግብኦ። ነፍሲ-ወከፍና ኣብዛ ዓለም ዘሎና ሰባት ካብቲ እግዚኣብሄር መጀመርታ ዘዳለወልና ክብሪ እግዚኣብሄር ዝጎደልና ኢና። ስለዚ ነፍሲ-ወከፍ ሰብ ኣብዚ ዘይምሉእን ፍትሒ ዝጎደሎን ህይወት ይነብር ኣሎ፣ እዚ ድማ በቲ ኩሎም ሓጢኦም ክብሪ ኣምላኽ ስኢኖም (ሮሜ 3፡23) ዝብል ቃል ይጥቅለል።
“ኣንጻር ካልኦት ንዝወርድ ኩሉ ዓመጽን ኢ-ፍትሓውነትን ደው ዝብሉ፡
ተባዓትን ርህሩህ ዝልቦም ሰባት እዩ፣ ክርስትያናት ዝብሎም።”
እግዚኣብሄር ምሉእ ብምሉእ ኣምልኾ፡ ምእማንን ምእዛዝ ብዘይ ገደብ ዝግብኦ ኣምላኽ እዩ። ስለዚ፡ ነፍሲ-ወከፍ ሰብ ድማ ኣብ ተኣዛዝነትን ተኣማንነትን እግዚኣብሄር ምሉእ ብምሉእ ተኣሚኑን፡ዘይብቑዕ ምዃኑ ፈሊጡን፡ ብኩሉ ብመገዱ ድማ ኣንጻር ኣብ እግዚኣብሄርን ዓላምኡን ዝተፈጸመ ዓመጽን ኢ-ፍትሓውነትን ናይ ጣዕሳን ምምላስን መንፈስ ክስምዖ ይግባእ። እዚ ምስ ዘይከውን ግና፡ እቲ ዘሎ ሽግራትና ኣብ ቦት ኡ እናሃለወ፡ ኣብ ኩሉ ስፍራ’ውን ዓመጽ ደቂ-ሰባት ዝያዳ ከሸግረና እዩ።
ኢ-ፍትሓውነት ኣንጻር እግዚኣብሄር ናብ እቲ ዝለዓለ ጽፍሒ በጺሑ ኢና ንረኽቦ፣ ይኹን እምበር ናይ እግዚኣብሄር ምሉእ ምሕረትን ዘየወላውልን ምስምስ ዘይብሉ ፍትሑን ፍርዱን ቅንዕንኡን ግና ኣብ ቦትኡ እዩ። እዚ ማለት እግዚኣብሄር ናብ ደቂ ሰባት ብምስሊ ወዲ ክመጽእ እንከሎ፡ ስጋ ሰብ ለቢሱ፡ ሰብ መሲሉ ንኸድሕነናን ኩሉ መቕጻዕትናን ኣንጻሩ ዝዓለናዮ ዘይፍትሓውነትን፡ ወሲዱ ኣብ ክንዳና ሞይቱ፣ ንሱ ሰናይ ዘበለን ፍትሓውነትን ኣፍለጠና። እቲ ዘይፍትሓውነትና ዝወሰደ፡ ምሕረቱ ድማ ንደቂ ሰባት ዝሃበስ፣ ዘይፍትሓውነት ክርሕቕን ክጠፍእን እምበር፡ ንክበዝሕ ኣይኮነን። ደቂ-ሰብ ግና ኢ-ፍትሓውነት ኣዕዚዘሞ ይርከቡ።
“እቲ ዜንብቦ ዝነበረ ኽፍሊ ጽሑፍ ከኣ እዚ እዩ፡ ከም በጊዕ ናብ ማሕረዲ ተሳሕበ፡ ኣብ ኢድ ቈራጺኡ ስቕ ከም ዚብል ገንሸል ከኣ፡ ከምኡ ኣፉ ኣይከፈተን። ብምውራዱ ፍርዱ ተሳዕረ፡ ህይወቱ ኻብ ምድሪ ተመንቊሳ እያ እሞ፡ ንወለዶኡ መን ኬዘንትዎ ይኽእል፧” ግብ 8፡32-33
እግዚኣብሄር፣ ንዕኡ ዘይግብኦ ኢ-ፍትሓውነት ተቀቢሉን ንገዛእ ርእሱ ዝኾንዎ ህዝቡ ብክቡር ብዋጋ ዘይትመን ዋጋ ዓዲጉ፣ ክርስቶስ ተሰቂሉ ናይ እግዚኣብሄር ፍትሕን ተበጃዊ ሓጢኣትና ኮይኑ ናይ ይቅሬታ ህይወት ኮይኑልና እዩ። ንሱ ኣንጻር ኩሉ ዓመጽናን ዘይፍትሓውነትና ተሰቂሉ እዩ፡ ስለዚ ንሕና ድማ ከም ብክርስቶስ እንኣምን ክርስትያናት፡ ኣንጻር ካልኦት ንዝወርድ ኩሉ ዓመጽን ኢ-ፍትሓውነትን ደው እንብል፡ ተባዓትን ርህሩህ ዝልቦም ሰባት ክንከውን እዩ።
ክርስትያን ዝብሃል፡ ተባዕ፣ ከምኡ’ውን ርህሩህ ዝልቡ፡
ኣንጻር ኩሉ ዓመጽ ዝቀውም ዝደሓነ ሰብ እዩ።
“ስለ ምግፋዕ ጥቑዓትን ስለ ልቕሶ መሳኪንን ሕጂ ኽትንስእ፣ ነቲ ዚናፍቖውን ምድሓን ከምጽአሉ እየ፣ ይብል እግዚኣብሄር።” መዝ 12፡5


text:
ሓቂ`ዶ ሓሶት?
ሓቂ`ዶ ሓሶት?
ናይ ዑቕባ ሓተታኻ ምስ ዝንጸግ ተገዲድካ ክትምለስ ትኽእል’ዶ?
እወ
ብሓይሊ ክትምለስ ክትግደድ ኢኻ፡ ብዘይ ሕጋዊ ኣገባብ እንተ ኣቲኻን ናይ ዑቕባ ሓተታኻ ተነጺጉ፡ ብፍቶትካ ክትምለስ እውን ፈቓደኛ እንተዘይኬንካ? ኣብ ከምዚ ኩነት፡ ናብ ከባቢ ናይ ሸንገን ኣባላት ሃገራት ንኸይትኣቱ ንነዊሕ ግዜ ክትክልከል ትኽልከል። ተገዲድካ መምለሲኻ ወጻኢታት እውን ባዕልኻ ክትስከሞ ትግደድ።
ሓቂ`ዶ ሓሶት?
ዩነቨርስቲታት ጀርመን ንኹሉ ሰብ ክፉት ድዮም?
ኣይፋል
ብሓፈሽ ኡ ዩነቨርስቲታት ጀርመን ንኹሉ ክፉት ኣይኮነን፡ ገለ ቤት ትምህርቲታት ፍሉይ ናይ ምዝገባ ፕሮግራማት ንወጻእተኛታት እኳ እንተኣለዉዎም፡ ኣብዘን ቤት ትምህርቲታት ንኽትኣቱ መንበሪ ፈቓድ የድልየካ።
ሓቂ`ዶ ሓሶት?
ካብ 18 ንታሕቲ ዝኾኑ ቆልዑት ኩሎብ ብርግጽ ዑቕባ ክረኽቡ እዩም?
ኣይፋል
ዝቐርቡ ጉዳያት በብሓደን ብውልቀን ይረኣዩ፡ ብዘየገድስ ኣየናይ ዕድመ ኣለዎም። ዕድመ ኣብ ዝኾነ ጉዳይ ወሳኒ ግደ የብሉን። ንቖልዑት መንበሪ ፈቓድ ብርግጽ ክወሃቦም እዩ ዝምበሃል ነገር የለን።
ሓቂ`ዶ ሓሶት?
ቋንቋ እንግሊዝኛ ኣብ ጀርመን ከንቀሳቕሰካ ይኽእልዶ?
ኣይፋል
ኣብ መዓልታዊ ስርሓት ኣመሓደርቲ ምሕደራታትን መብዛሕትኦም ሰራሕተኛታት ካምፓኒታት ቋንቋ ጀርመን ጥራይ ዝዛረቡ። ብጣዕሚ ሒደት ናይ ስራሕ ዕድላት ቋንቋ ጀርመን ኣጸቢቕካ ከይመለኽካ ዝርከቡ።
ተወሳኺ »
ሓቂ`ዶ ሓሶት?
ደላሎ ኣብ ጉዕዞኻ ክሕልዉኻ ይኽእሉ ድዮም?
ኣይፋል
ክትፈልጦ ዘለካ፡ ደላሎ ኣካል ናይ ውዱባትን ጥርኑፋንትን ጃንዳ ገበናውያን ክመ ሙኻኖም እዩ። ንዖኦም ዘገድሶም እቶት ገንዘብ ጥራይ እዩ። መብዛሕትኦም እንተተሃረምካ ኮነ ኣብ መንገዲ እንተሞትካ ዘገድሶም ኣይኮነን። ብዘይ ሕጋዊ መንገዲ ንኦይሮጳ ወይ ንጀርመን ምስ እትመጽእ ንሂወትካ ኣብ ሓደጋ ተእትዋ ኣለኻ።
ተወሳኺ »
መንግስቲ ጀርመን መንበሪኻ ገንዘብ ይህበካ ድዩ?
ኣይፋል
ኣብ ጀርመን ሓተቲ ዑቕባ ገለ ሓገዛት ይረኽቡ እዮም። ግን ኣብ ጽንኩር ውሳኔታት ዝተመርኮሰ ኮይኑ፡ ዝቖጠብዎ ኩሉ ምስተጠቐሙሉ እዩ ዝወሃቦም። ብተወሳኺ ኩሉ ሓገዛት ዝወሃበሉ መንገዲ ብመልክዕ መጽለሊ ቦታን፡ መትሓጻጸቢታትን ክዳውንትን እዩ።
ተወሳኺ »


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ የካቲት – 06.2018
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ማር.7:1-13
- አስተንትኖ
ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ ብዛዕባ ትእዛዝ እግዚአብሔርን ስርዓት ሰባትን ይምህረና። ፍሪሳውያን ገለ ካብ ኢየሩሳሌም ዝመጹ መምህራን ሕግን ንገለ ደቂ መዛሙርቲ መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ሥርዓት ዓበይቲ አግዲሎም ብዘይ ተሓጽባ አእዳው እንጌራ ክበልዑ ረአይዎም፡ አብ መአዲ ንኽሳተፉ አእዳዎም ክሕጸቡ ነይሩዎም፡ ነዚ ዝተዓዘቡ መምህራን ህግን ፈሪሳውያንን ድማ “ ስለምንታይ ደቀ መዛሙርትኻ ሥርዓት ዓበይቲ ዘይሕልዉ፧ አእዳዎም ከይተሓጽቡ ኸአ እንጌራ ዚበልዑ፧” ኢሎም ክሓተትዎ ንርኢ። በቲ ደጋዊ ሥርዓት ወይ ሥርዓት ሰብ ብዘይምፍጻሞም ፈሪሳውያንን መምህራን ሕጊን ይዕንቀፉ። ክርስቶስ ጎይታ ሕጊ ምኻኑ ካብዚ ማእሰርቲ ነጻ ከውጸኦም ከምዝመጸ አይስተውዕሉን። ሥርዓት ደቂ ሰባት እሱራት በራዩ ይገብረካ። ሕጊን ሥርዓት አምላኽ ግና ነጻነት ይህበካ። ኢየሱስ ነቲ ሕቶኦም ንምምላስ ንትንቢት ኢሳይያስ ብምጥቃስ ከምዚ እንዳበለ ክምልሰሎም ተረኽበ፦ “ እዚ ሕዝቢ እዚ ብኸናፍሩ የኽብረኒ፥ ልቡ ግና ኻባይ አዝዩ ዝረሓቐ እዩ። ግናኸ ምህሮ ሥርዓት ሰብ እናመሃሩ፥ ብኸንቱ የምልኹኒ” ዝበሎ ኢሳይያስ ብዛዕባኹም ጽቡቕ ተነበየ እናበለ ክውቕሶም ይርከብ። እግዚአብሔር እቲ ደጋዊ ተግባራትና ዘይኮነ ልባትና ኢዩ ዝደሊን ዝብህግን፡ ኦ አምላኽ መሥዋዕቲ ባህ አይብለካን ኢዩ፥ ንመሥዋዕቲ ምህራርውን አይትብህጎን ኢኻ፥ እትብህጎ እንተ ትኸውን ግና መቅረብኩልካ ነይረ እናበለ ዳዊት ክዝምር ንረኽቦ። መዝ.50:16
እግዚአብሔር ካባና ዝደሊዮ ብፍቕሪን ካብ ሊብና ብዝነቐለ ሓቀኛ ዝኾነ እምነትን – ተገዚእና ክንጎዓዝ ኢዩ። ዝለዚ ክርስቲያናዊ ሕይወትና ናይ አፍ – ናይ ጃህራ ክርስትና ከይከውን። አብ ሕይወትና አየናይ ሕጊ ኢና ነቅድም፧ ነቲ ናይ አምላኽ ወይስ ነቲ ናይ ደቂ ሰባት፧ ነቲ እሱርን ባርያን ዝገብረካ ሕጊ – ወይስ ነቲ ነጻ ዝገብረካ ሕጊ አምላኽ፧ ነቲ ምእንቲ ኽብሪ ደቂ ሰባት ዝግበር አኽብሮት ሕጊ – ወይስ ነቲ ሓቂ ምስ አምላኽ ዘሕብረካ ሕጊ፧ ዝለዚ ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን ብፍርሂ ተደፊእና አንጻር ሕልናና ትእዛዝ አምላኽ ኃዲግና ሥርዓት ሰብ ከይንሕሉ፧ እቲ ክንፈርሆ ዘለና አብ ቅድሚ አምላኽ ብትብዓት ዘቁመና አብ ፍቅሪ ዝተመስረተ ሕጊ አምላኽ ኢዩ። ሥርዓት ደቂ ሰባት ክንሕሉን ክነኽብርን ክንብል – ትእዛዝ አምላኽ ከይነፍርስ – እዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ ይምህረና አሎ።
ካብ ፈሪሳውያን ሓደ ምሁር ሕጊ “ መምህር! ካብ ኦሪት አየነይቲ ትእዛዝ ትዓቢ፧” ኢሉ ሓተቶ። ኢየሱስ ከአ “ ንእግዚአብሔር አምላኽካ ብምሉእ ልብኻን፥ ብምሉእ ነፍስኻን፥ ብኹሉ አእምሮኻን አፍቅሮ። እታ ዓባይን ቀዳመይትን ትእዛዝ እዚአ እያ። እታ እትመስላ ኻልኤይታ ድማ “ ንብጻይካ ከም ነፍስኻ አፍቅሮ” እትብል ኢያ፡ እናበለ ይምልሰሉ። እዚ ሕጊ ኢዩ ሎሚ ንዓይን ንዓኹም ጎይታናንን አምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ ዝሓተና ዘሎ። ንእግዚአብሔር አምላኽና ብምሉእ ልብና፥ ብምሉእ ነፍስናን ክፍቅሮ፥ ከምውን ንኃውናን ኃፍትና ከም ነፍስና ክነፍቅሮም።
ጴጥሮስን ዮሓንስን አብ ግብረ ሓዋሪያት መዕራፍ ግ.ሓ. 4:1-20 አብ ቅድሚ መጋባእያ ካህናትን መካንንትን ሽማግለታትን ቀሪቦም ብዛዕባ ኢየሱስ ብትብ ዓት ምስ መስከሩ አብ ህዝቢ አዝዩ ከይውረ – ደጊም ብስም ኢየሱስ ንሓደ እካ ከይነግሩ ወይ ከይምህሩ እናበሉ ምስ አዘዝዎም “ ጴጥሮስን ዮሓንስን ከአ “ ካብ አምላኽ ፥ ንዓካትኩም ምስማዕ – አብ ቅድሚ አምላኽ ቅኑዕ እንተዳ ኾይኑስ እስከ ባዕልካትኩም ፍረዱ። ንሕና ግና ነቲ ዝረአናዮን ዝሰማዕናዮን ክንሓድግ አይኮነልናን ኢዩ” እናበሉ መለሱሎም። ግ.ሓ. 4:1-20
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::


text:
Radio Erena: 20 January 2020
ኢትዮጵያ፣ ግብጺን ሱዳንን፣ ኣቐዲሙ ከከራኽረን ዝጸንሐ፣ ዲጋ ተሃድሶ ካብ ወሓዚ ናይል፣ ማይ ዝመልኣሉ ዓቐን ኣብ ዝብል ነጥቢ ተሰማሚዐን።
እቲ ስምምዕ ክብጻሕ ዝኸኣለ፣ ሚኒስተራት ጉዳያት ወጻኢ ሰለስቴን ሃገራት፣ ካብ 13 ክሳብ 15 ጥሪ ኣብ ዋሽንግተን ድሕሪ ዘካየድዎ ህጹጽ ኣኼባ’ዩ።
እቲ ብዙሕ ቴኒካዊ መመዘኒታት ዘጠቐለለ፣ ዲጋይ ተሃድሶ ማይ ዝመልኣሉ ዓቐንን ግዜን ዝብል ነጥቢ፣ ብፍላይ ንኢትዮጵያን ግብጺን ከከራኽር’ዩ ጸኒሑ።
ኣቐዲሙ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝተኻየደ ዘተ ሰለስቲኤን ሃገራት ድሕሪ ምፍሻሉ፣ እቲ ርክብ ኣብ ዋሽንግተን ክቕጽልን፣ ክሳብ 15 ጥሪ ድማ ኣብ ስምምዕ ክበጽሑን ምምሕዳር ትራምፕ ጸቕጢ ከምዝገበረ ዲፕሎማሰኛታት የረድኡ።
ድሕሪ’ዚ ናይ ዋሽንግተን ህጹጽ ኣኼባ፣ ኢትዮጵያ እትሃንጾ ዘላ ዲጋ ተሃድሶ ዝመልኣሉ ዓቐን ማይ፣ ብቴክኒካዊ ሸነኻቱ ኣብ ስምምዕ ከምዝተበዝጽሐ እኳ እንተተሓበረ፣ እዘን ሃገራት ኣብ ኣተገባብርኡ ዘይምርድዳእ ከጋጥመን ምዃኑ ዝተፈላለዩ ክኢላታት ይእምቱ።
ኣብቲ ስምምዕ፣ ወከልቲ ምምሕዳር ዋሽንግተንን ባንክ ዓለም’ውን ተሳቲፎም።
ብመሰረት እቲ ስምምዕ፣ ዋሕዚ ናይል ኣብ ዝጎድለሉ ወቕቲ፣ ዲጋ ተሃድሶ፣ ካብ 37 ቢልዮን ሜትሪክ ቶን ማይ ንላዕሊ ከይክዝን ዝኽልክል’ዩ።
ኢትዮጵያ ከተቕርቦ ዝጸንሐት ጠለብ፣ ልዕሊ 40 ቢልዮን ሜትሪክ ቶን ክኸውን እንከሎ፣ ግብጺ 31 ቢልዮን ሜትሪክ ቶን ሱዳን ድማ 35 ቢልዮን ሜትሪክ ቶን ማይ ከዕቑር ኣለዎ ኣብ ዝብል’የን ክከራኸራ ጸኒሐን።
ኢትዮጵያ፣ ብኣስታት 4 ቢልዮን ዶላር እትሃንጾ ዘላ፣ ኣብ ኣፍሪቃ ብዕብየቱ ኣብ ቀዳማይ ደረጃ ዝስራዕ ዲጋ ተሃድሶ፣ ማይ ዘዋህልለኡ ግዜ ካብ 7 ክሳብ 8 ዓመታት ክኸውን ከምዘለዎ’ዩ ዝግለጽ።
==================


text:
መእተዊ
ብመሰረት ናይ ወርሒ 07/2018 ጸብጻብ፡ ኢወሮጳዊ ሕብረት 28 ሃገራት ዝሓቖፈ ማሕበር እዩ። ኩሉ ሰነዳትን ሓበሬታትን ኢወሮጳዊ ሕብረት ብ24 ወግዓውያን ቋንቋታት ናይ‘ዚ ሕብረት ድልዉ ኮይኑ ይርከብ። ፖሎቲካዊ ስርዓት ኤውሮጳዊ ሕብረት ኣብ ክልተ ውዕላት ዝተሰረተ እዩ። (ውዕል ብዛዕባ ኢወሮጳዊ ሕብረትን ውዕል ብዛዕባ ኣገባብ ስራሕ ናይ ኢወሮጳዊ ሕብረትን)። ኢወሮጳዊ ሕብረት ብ5 ክፍልታት ይመሓደር። ኤውሮጳዊ ሕብረት ቤት-ምኽሪ፡ ቤት-ምኽሪ ኤውሮጳዊ ሕብረት፡ ባይቶ ኤውሮጳዊ ሕብረት፡ ኮሚሽን ኤውሮጳዊ ሕብረትን ቤት-ፍርዲ ኤውሮጳዊ ሕብረትን እዮም።
ታሪኽ
ድሕሪ ካልኣይ ውግእ ዓለም፡ ኣብ 1950ታት ጀርመን ካብተን 6 ሃገራት ሓንቲ እዚ ናይ ሎሚ ኤውሮጳዊ ሕብረት ዝመስረታ ሃገር እያ። ኣብ ፈለማ ዝነበረ ቁጠባዊ ሕብረት ዕላምኡ ብቐንዱ ኣብ ምትብባዕን ምሕያልን ነቲ ብ ሞንጎ እዘን ሃገራት ዝግበር ንግዲ ዝዓለመ እዩ ኔሩ። ከም ውጽኢቱ ድማ፡ ኣብ 2002 ኣብ መንጎ 18 ሃገራት እዚ ሕብረት፡ “ኦይሮ“ እንዳተባህለ ዝፍለጥ ሓደ ናይ ሓባር ባጤራ ከምዝተኣታቶ ተጌሩ። ኣብዚ ሕጂ እዋን ድማ ሓደ ናይ ሓባር ፖሎቲካ ኣብ ቅድሚት ዝስራዕ ኮይኑ፡ ክሊማዊ ለውጢ ዕቃበ-ኣከባቢ፡ ጥዕና፡ ወጻኢ ዝምድና፡ ጸጥታ፡ ሕግን ፍልሰትን ኣካሉ እዮም።
ዕላማን ክብርታትን፡
ዶብ ዘይብሉ ምኹስኳስን ምውሓስን ሰላም፡ ማሕበራዊ ዕብየት፡ ሓርነት፡ ጸጥታን፡ ሕጋውነትን፡ ካብቶም ዕላማታት ናይቲ ሕብረት ኮይኑ፡ ሓባራውነት፡ ተጻዋርነት፡ ሕጋውነት፡ ምድግጋፍን ዘይምፍልላይን ድማ ካብቶም እዚ ሕብረት ኣብ መንጉኡ ዘተኣሳስሮ ክብርታት እዮም። እዚ ሕብረት ካብ ዝምስረት ኣትሒዙ፡ ኣብ መንጎ እዘን ሓቚፍወን ዘለዋ ሃገራት ዝኾነ ኩናት ተኸሲቱ ኣይፈልጥን።
ማዕርነት ሓደ ካብቲ ካልእ ክብርታት ናይ ኤውሮጳዊ ሕብረት እዩ። እዚ ማለት፡ ኩሎም ነበርቲ ኣብ ቅድሚ ሕጊ ሓደ ዝኾነ መሰል ኣለዎም ማለት እዩ። ማዕርነት ደቂ-ኣንስትዮን ደቂ-ተባዕትዮን ኣካል ናይቲ ኩሉ ፖሎቲካዊ መስርሕ ኮይኑ፡ ሰረት ናይቲ ኤውሮጳዊ ኢንግተረሽን‘ውን እዩ። ኣብ ኩሉ መዳይ ሂወት ድማ የገልግል። ሽሕ‘ኳ ንሓደ ዓይነት ስራሕ ሓደ ዓይነት ክፍሊት ዝብል መትከል ኣብ1957 ብውዕል እንተጸደቐ፡ ሙሉእ ብሙሉኡ ግን ዛጊት ግብራዊ ክኽውን ኣይከኣለን ዘሎ።
ማዕርነት ዝረጋገጸሉ ክፍሊ ኤውሮጳዊ ሕብረትዕላማ ናይቲ ማዕርነት ዝረጋገጸሉ ክፍሊ ድማ፡ ኩሎም ሰራሕተኛታት ኤውሮጳዊ ሕብረት፡ ኣብ ሃገረ ጀርመን ንሰራሕተኛታት ዝዓለመ ዝስረሓሉ ዘሎ ኩሉ መሰላት ኣብ ምርካብ ምትሕግጋዝ ማለት እዩ። ንመሰልን ካልእን ዝምልከት ነጻ ዝኾነ ምኽራዊ ሓገዝ ድማ፡ ሓደ ካብቲ እዚ ክፍሊ ዝህቦ ደገፍ እዩ። ነዚ ዝምልከት ሓበሬታ ድማ፡ ብቋንቋታት ጀርመን፡ ኢንግሊዝ፡ ፖሊሽ፡ ስፓኒሽ፡ ፈረንሳ፡ ሩመንያ፡ ቡልጋርያ ድልዉ ኮይኑ ኣሎ።
Further questions? Write us via the contact form. We will forward your questions anonymously to the advisors of the youth migration services.Contact form


text:
ናይ ኢትዮጵያ ተቓወምቲ ፓርቲታት መኢኣድን ሰማያዊ ፓርትን ይዛዘም ዘሎ ዓመተ 2009 ኣፀጋሚ ነይሩ ክብሉ ብምግላጽ ኣብ 2010 ዓ.ም ለውጢ ንምምፃእ ሰላማዊ ቓልሶም ከምዝቕፅሉ ኣፍሊጦም።
ሓላፊ ህዝባዊ ርክባት ሰማያዊ ፓርቲ ኣቶ ኣበበ ኣካሉ እታ ሃገር ን10 ኣዋርሕ ኣብ ትሕቲ ናይ ህጹጽ እዋን ኣዋጅ ዝነበረት ብምኳና ኢህወዴግ ዘይተዓወተሉ እዋን ነይሩ ድሕሪ ምባል ከምዚ ኢሎም።
“እታ ሃገር ኢዳን እግራን ዝተኣስረትሉ እዋን እዩ ነይሩ።እዚ ንዓና ናይ ሓዘን እዋን ኣንፀላልዩ ዝነበረሉ ብዙሓት ሰባት ዝተቐትልሉ፣ምስ ህፁፅ ኣዋጅ ብዝተኣሳሰረ ልዕሊ 20 ሽሕ ሰባት ዝተአስርሉ ፈቐዶኡ ዝተቐጥቀጥሉን ስለዝነበረ ንዓና ናይ ሰቐቐን ዓመት ኮይና እዩ ሓሊፉ።”
ጸገማት ዴሞክራሲን ሰብኣዊ መሰላትን ከምዝነበሩ ዝሓበሩ እቶም ፓርትታት ነዚ ንምቕያር ሰላማዊ ቓልሶም ከምዝቕፅሉ ብምግላፅ ሓላፊ ርክብ ህዝቢ ሰማያዊ ፓርቲ ድማ ብርግፀኝነት ኣብዚ ሕዚ እዋን ብዘሎ ስምዒት ናይ ኣዲስ ኣበባ ምርጫ ምሉእ ብምሉእ ክንዕወት ኢና ኢሎም ።
ሰማያዊን መኢኣድን ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ 2010 ዓ.ም ኣብዝካየድ ምርጫ ብዙሕ ንምስራሕ ከምዝተለሙ ገሊፆም ኣለው።
እቶም ፓርትታት ዝሃብዎ ጋዜጣዊ መግለፂ ዝተኸታተለ እስንክድር ፍሬው ካብ ናይ ሓድሽ ዓመት ፖለቲካዊ ኣጀንዳታት ሓደ ናይ ኣዲስ ኣበባ ቤት ምኽሪ ምርጫ ምዃኑ ምግላጾም ፀብፂቡ’ሎ።
ናይ ኢትዮጵያዊያን ሓድሽ ዓመት 2010 ዝመጽእ ሰሙን ከዝኽበር ይፍልጥ።


text:
ድጋፍ ስዑድ ዓረብ ዘይተፈለዮ ብፕረዚደንት ዓብዳራቡ መንሱር ዝምራሕ መንግስቲ የመን፣ ኣብ ልዕሊ ነቶም ናብ ኣብ ትሕቲ መንግስቲ ትርከብ ከተማ ማሪብ ይምርሹ ዝነበሩ ተዋጋእቲ ሑቲ መጥቓዕቲ ፈጺሞም።
ደባይ ተዋጋእቲ ሑቲ ብወገኖም ኣብ ከባቢ’ታ ከተማ ንዝርከቡ ገዛኢ ስፍራታት ዝሓለፈ ዓርቢ ተቆጻጺርና ከምዝበሉ እቲ ዜና ይገልጽ።
እዚ ከምዚ'ሉ ከሎ፣ ደባይ ተዋጋእቲ ሑቲ ኣብ ውሽጢ ስዑድ ዓረብ ንከተማ ካሚስ ሙሸይት ብጸልማት ንክትድብድብ ንዝላኣኹዋ ድሮን (ሰብአልቦ ነፋሪት) ወቂዓ ከምዘውደቀታ ስዑድያ ኣፍሊጣ ኣላ። እንተኾነ፣ ተዋጋእቲ ሑቲ ወይ ብተወንጫፊ ወይ ብድሮን ብዝፈጸምዎ ደብዳብ ትሑት ጉድኣት ከምዘውረዱ እቲ ዜና ይሕብር።
በዓል ስልጣን ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ አደል ጁበይር ንሚድያታት ኣብ ዝሃብዎ መግለጺ "እቲ ተፈጺሙ ዝባሃል መጥቃዕቲ ኣንጻር ስዑድ ዓረብ፣ ካብ የመን ዘይኮነስ ካብ ኢራን እዩ ዝመስል" ኢሎም።
"ናብ ስዑድ ዓረብ ዝትኮሱ ሚሳይላትን ዝላኣኹ ድሮናትን መንቀሊኦም ኢራን እዩ። ኢራን ሰራሕን ኢራን ዝለሰገቶምን እዮም።" እቲ ሚኒስትር ወሲኹ ሕቡራት ሃገራት፣ እቶም ቅድሚ ሎሚ ናብ ስዑድ ዓረብ ዝተተኮሱ ትሕተተሉ ኢራን እያ ከምዝበለ ዝዝከር እዩ ኢሉ።
ወሃቢ ቃል ሓይልታት ሁውቲ ኮሎኔል ያህያ ሳሬ ብወገኑ ‘ኣብ ልዕሊ ሓይልታትን ብስዑድ ዓረብ ዝተነበረ እገዳታት ክሳብ ዝቀጸለ ደብዳብ ሚሳይላትን ድሮናትን ዘይተርፍ እዩ’ ኢሉ።
‘ሓይልታት ሁውቲ፣ ብሽዱሽተ ድሮናት ተሓጊዞም ኣብ ልዕሊ ዒላማታት ጥቃ ስዑድ ዓረብ ርያድ ዝርከቡ ትካላት ነዳዲ ጥቅዓት ፈጺሞም እዮም። ሰራዊትና ኣብ ትሕቲ እገዳ ስዑድ ዓረብ ክሳብ ዝኣተው፣ እቲ ደብዳብ ክቅጽል እዩ’ ይብል እቲ ወሃቢ ቃል።
ሰራዊታት ደባይ ተዋጋእቲ ሁውቲን ብፕረዚደንት ሃዲ ዝምራሕ መንግስቲ የመንን፣ ነቲ ኣብ ከባቢታት ሳልሳይቲ ዝዓበየት ከተማ የመን ዝኾነት ማሪብ ዘለው ኣገደስቲ ስፍራታት ንምቁጽጻር ኣብ ውግእ እዮም ቀንዮም።
ተንታኒ ፖለቲካ ሳሊም አል ያሚ ብወገኑ፣ ሓይልታት ሑውቲ ኣብ ልዕሊ ማሪብ ንልዕሊ ሰሙን ዘካየድዎ መጥቃዕቲ፣ ንብዙሓት የመናዊያን፣ ሁውታዊያን እንተተዓዊቶም፣ ኢራን ኣብ’ቲ ዞባ እግሪ ክትተክል ከሐግዛ እዩ ዝብል ሻቅሎት ከምዝፈጠረሎም ገሊጹ።


text:
Radio Erena: 14 July 2019
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ኣብ መንጎ ኣባል ሰልፍታት ኢህወደግ ተፈጢሩ ዘሎ ምፍሕፋሕ ናብ ዝለዓለ ጠርዙ የምርሕ ኣሎ።
ብ9 ሓምለ ኣብ ከተማ መቐለ ዝተጋበአ ማእከላይ ሽማግለ ህወሓት፣ ናይዚ ኣብ ዝሓለፈ መዓልታት ዝተፈጥረ ቅልውላው ቀንዲ ተሓታቲ ደሞክራስያዊ ፓርቲ ኣምሓራ (ኣ.ዴ.ፓ.) እዩ ክብል ከሲሱ።
ህወሓት ብተወሳኺ ኣ.ዴ.ፓ. ንዝፈጸሞም ገበናት ብቅሉዕ ናብ ህዝቢ ወጺኡ ይቕሬታ እንተዘይሓቲቱሉን ጌጋታቱ እንተዘይኣሪሙን፣ ምስቲ ውድብ ብሓባር ምስራሕ ከምዘይከኣሎ ኣፍሊጡ።
ህጹጽ ዋዕላ ህ.ወ.ሓ.ት. ቅትለት ናይቶም ላዕለዎት ኣዘዝቲ ሰራዊትን ሰበስልጣን መንግስትን ግቡእ መርመራ ክካየደሉ፣ ኢ.ህ.ወ.ደ.ግ. ከኣ ካብ መሰረታዊ ዕላምኡ ምስ ኣንደልሃጸ ንዝተፈጥረ ቅልውላው መኣረምታ ክገብር፣ ዝብሉን ካልእን ውሳኔታት ብምሕላፍ እዩ ተዛዚሙ።
ክልተ መዓልታት ድሕሪሩ ደሞክራስያዊ ፓርቲ ኣምሓራ ብፈጻሚት ሽማግለኡ ኣቢሉ ኣብ ዘውጸኦ መግለጺ፣ ነቲ ብህ.ወ.ሓ.ት. ዝተዋህበ መግለጺ ድሕሪ ምንጻግ፣ እቲ ውድብ ‘ኣንጻር ደሞክራሲን’ ‘ዘይሓላፍነታዊን’ ክብል ነቒፍዎ።
ኣ.ዴ.ፓ. ብተወሳኺ ‘ጭጉራፍ ባዕላ ነብሳ ሃሪማ ተእዊ’ ብምባል፣ ኩሉ’ቲ ጸጥታን ሓድነትን ህዝቢ ንምዝራግ ዝተኻየደ ፍጻሜታት ኢድ ህ.ወ.ሓ.ት. ኣለዎ ክብል ኮኒኑ። ህወሓት ብሰንኪ ሕመቑ ኣብ ስልጣን ክቕጽል ብዘይምኻሉ ንዝተሰከሞ ፍሽለት፣ ንካልኦት ወገናት ብጥቃን ካብ ሓላፍነት ክሃድም ምፍታኑ ዝጸንሐ ሜላኡ እዩ ብምባል እቲ ውድብ ምላሽ ሂቡ።
ኣብ 2020 ሓፈሻዊ ምርጫ ንኸተካይድ ምድላዋት ትገብር ዘላ ኢትዮጵያ፣ ብኣርባዕተ ውድባ ናይ ልፍንቲ ፓርቲ ዝመስረተ ኢህወደግ፣ ኣብ ሓድሕዱ ክወቓቐስ ብምጅማሩ፣ ክገጥሞ ዝኽእል ብድሆ ቀሊል ከምዘይከውን ይግመት።


text:
ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ኣንቶኒ ብልንክን ኣብ ዘውጽእዎ መግለጺ "ዴሞክራሲ ዝዕምብብ፣ ኩሉ ሓቆፍ፣ ግልጺ፣ ተሓታታይነትን ንሕቶ ህዝቢ መልሲ ዝህቡ ትካላት ምስ ዝህልዉን እዩ" ኢሎም።
መግለጺ ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ"ነዚ ሓቂ’ዚ ኣብ ኣእምሮና ሒዝና፣ ኣብ’ቲ ቅድሚ ኣርባዕተ መዓልታት ዝተካየደ ምርጫ ንናይ ምምራጽ መሰሎም ዝተጠቀሙ ኢትዮጵያዊያን ንንእድ" ይብል ። እንተኾነ "ምርጫ ምክያድ በይኑ ምልክት ዴሞክራሲን ሓቀኛ ፖለቲካዊ ለውጢ ማለት ኣይኮነን።"
"21 ሰነ,2021 ምርጫ ዝተካየደ፣ ኣብ እዋን ከቢድ ዘይቅሱን ሃዋሁ እዩ፣ ዓሌታዊን ህዝባዊን ውግኣት ኣብ ዝካየደሉ እዋን፣ ንኩሎም ኢትዮጵያዊያን ነጻን ርትዓዊን ምርጫ ኣብ ዘይኮነሉ መድረኽ እዩ። ተቃወምቲ ፓርቲታት ካብ’ቲ ምርጫ ንገዛእ ርእሶም ዘግለሉሉ፣ ፖለቲካዊ መራሕቲ ኣብ ዝተኣሰርሉ ጊዜን ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ኢትዮጵያ ግጭታት ኣብ ዝቀጸለሉ እዋን ምክያዱ፣ እቲ ንሉኣላዊነትን ሕብረትን እታ ሃገር ከኽብር እየ ዝብል መንግስቲ፣ ኩሉ ሓቆፍን ሃገራዊ ስምረትን ንከረጋግጽን ሓላፍነት ዘሰክሞ እዩ" ይብል ።
ኢትዮጵያዊያን ኣብ ሞንጎኦም ይዓቢ ንዘሎ ምክፍፋል ንክቆጻጸሩ ኣገዳሲ ከምዝኾነ፣ ፖለቲካዊያንን መራሕቲ ማሕበረሰባትን፣ ንግጭት ክኹንኑን ንካልኦት ናብ ግጭት ምዕዳም ከወግዱን ኣተሓሳሲቡ ኣሎ። ኣሜሪካ፣ ንድህረ ምርጫ ልዝብ፣ ግጭታት ንክፍትሑን ሃገራዊ ዕርቂ ንክብጻሕን ክትሕግዝ ቅርብቲ እያ። ነቲ ኣብ ትግራይ ይቅጽል ዘሎ ውግእ፣ ግጭትን ጥምየት ዝመስል ጸገምን ንምፍታሕን ናብ ምቁራጽ ተጻብኦ ንምብጻሕ፣ ወትሃደራት ኤርትራ ካብ ኢትዮጵያ ንክወጹ፣ ዝተፈጸሙ ግፍዒታት ብግልጺ ንክጻረዩ፣ ሰብኣዊ ረድኤት ብዘይዕንቅፋት ንክባጽሑ ከምዝግባእ’ውን መግለጺ ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ኣተሓሳሲቡ።
እቲ መግለጺ ነቲ ምስ ህዝቢ ኢትዮጵያ ዝጸንሐ ጽምዶ ክንቅጽሎን ኩሉ ሓቆፍ ፖለቲካዊ ሱታፌ ንክረጋገጽን፣ ኢትዮጵያ ኣብ ጎደና ዴሞክራሲን ሃገራዊ ሓድነትን ክትበጽሕን ዝግበሩ ጻዕሪታት ክንሕግዝ ኢና ይብል ።


text:
Radio Erena: 16 July 2019
መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ኢትዮጵያ ቆንስላዊ ኣገልግሎታት ንምጅማር ኣብ ምድላው ከምዝርከብ ዲፕሎማሲያውይን ምንጭታት ሓቢሮም።
ኤምባሲ ኤርትራ ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ 17 ሓምለ 2018ብወግዒ ካብ ዝተኸፍተሉ ኣብ ውሽጢ ሓደ ዓመት፣ ፖለቲካውን ዲፕሎማስያውን ዝምድናታት ኣብ ምሕያል ጥራይ’ዩ ተሓጺሩ ጸኒሑ።
ኣብዚ እዋን’ዚ ድማ፣ ኣብ ምእካብ ክልተ ካብ ሚእቲ፣ ምምላእ ናይ ጣዕሳ ወረቓቕቲ፣ ምዕዳል ወረቓቕት መንነት፣ ፓስፖርታትንን ካልእ ንሲቪላዊ ጉዳያት ዘገልግሉ ወረቓቕትን ንምጅማር ኣብ ምድላው ይርከብ።
ነዚ ዕማም እዚ ንምስልሳል፣ ካብ ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢን ካልእ ኣካላት መንግስቲን ዝተላእኩ ተወሰኽቲ ሓሙሽተ ሰባት ድሮ ናብ ኣዲስ ኣበባ ኣትዮም ኣለዉ።
ካብዞም ብውክልና ዲፕሎማሰኛታት ኤምባሲ ኤርትራ ናብ ኢትዮጵያ ተዋፊሮም ዘለዉ ሰባት፣ ኣቐዲሞም ኣብ ስልያን ካልእ ምስኡ ዝተተሓሓዘ ተልእኾታትን ክነጥፉ ዝጸንሑ ከምዝርከብዎም እቶም ነዚ ሓበሬታ ዝልኣኹ ምንጭታት ጠቒሶም።
ብወገን ኤምባሲ ኢትዮጵያ ኣብ ኤርትራ፣ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ዝተጀመረ ቆንስላዊ ኣገልግሎታት የለን።
ኣብ ጉዳይ ምምላስ ዝተሃገረ መንበሪ ኣባይትን ትካላትን፣ ከምኡ ድማ ካልእ ሲቪላዊ ኣገልግሎታት ንምርካብ ህዝቢ ክልቲኤን ሃገራት፣ ላዕልን ታሕትን ክብል ጀሚሩ ከምዘሎ ይፍለጥ።
=================


text:
ኣጋር ሰራዊት ክልቲኦም ተፃባእቲ ወገናት ሊብያ ኣብ ጃላ ኣብ ዝርከበሉ እዋን፣ነፈርቲ ውግእ ሓይልታት ጥምረት ምዕራባውያን ሎሚ ንሻድሻይ መዓልቲ ኣብ ምብራቅን ምዕራብን ሊብያ ደብዳብ ፈፂመን።
ነፈርቲ ውግእ ጥምረት ምዕራባውያን ኣብ ርእሰ-ከተማ ሊብያ ትሪፖሊን ካልኦት ከባቢታን ንዝርከቡ ወትሃደራዊ ዕርድታት ኣብ ዝደብደባሉ ናብ ሎሚ ሓሙስ ዘውገሐ ለይቲ፣ፀረ ነፈርቲ መልሰ ግብሪ ይትኮስ ነይሩ።
ትካል ዜና ኤቢሲ፣ሓይልታት ጥምረት ነታ ሰማይ ሊብያ ካብ በረራ ነፃ ክኸውን‘ለዎ ዝብል ውሳነ ሕ/ሃ ዝጣሓሰት ነፋሪት ሊብያ ወቂዖም ከምዘውደቁ ኣፍሊጡ‘ሎ።
እዚ ከምዚ‘ሉ ከሎ፣ቴሌቭዥን ሊብያ ብሓይልታት ጥምረት ተቀቲሎም ናብ ዝተባሃሉ ሰባት ሬሳ ተርኢ‘ላ።ምንስትር ወፃኢ ፈረንሳ ግና፣ወትሃደራዊ ስፍራ ጥራሕ‘ዩ ዒላማ ኮይኑ ዘሎ ይብሉ።
ኣብ ትሪፖሊ ከምዘሎ ዝዛረብ ዶ/ር ሃይታም ኣል ትራቡልስ ንቴሌቭዥን ኣል-ኣራብያ ኣብ ዝሃቦ ሪኢቶ፣ኣብ ትሪፖሊ ሰላማውያን ሰባት ኣይተተንከፉን ኢሉ‘ሎ።
ተጠባባቂ ምንስቲር ወፃኢ ሊብያ ካሊድ ካይም ግና፣ነፈርቲ ውግእ ሓይልታት ጥምረት ንሰላማዊያን ሰባት ይጎድኣ ስለዘለዋ እቲ ደብዳብ ብቅፅበት ደው ክብል ፀዊዑ።
ኣብ‘ዚ እዋን‘ዚ ይፍፀም ዘሎ ደብዳብ ነፈርቲ ንሰላማዊ ሰብን ንወትሃደራዊ ስፍራን ኣይፈልን ዘሎ።ሃገራዊ ልዝብ ክጅምርን ህይወት ናብ ንቡር ንክምለስን፣ደብዳብ ነፈርቲ ብዘይውዓል ሕደር ክቋረፅ ኣለዎ ኢሉ።
ኣብ ሊብያ ሓይልታት ጥምረት ንሻድሻይ መዓልቲ ሎሚ ሓሙስ ደብዳብ ነፈርቲ ፈፂሞም
ሊብያ ነቲ ደብዳብ ብቅፅበት ክቓረፅ ፀዊዓ
ኣጋር ሰራዊት ክልቲኦም ተፃባእቲ ወገናት ሊብያ ኣብ ጃላ ኣብ ዝርከበሉ እዋን፣ነፈርቲ ውግእ ሓይልታት ጥምረት ምዕራባውያን ሎሚ ንሻድሻይ መዓልቲ ኣብ ምብራቅን ምዕራብን ሊብያ ደብዳብ ፈፂመን።


text:
Radio Erena: 04 November 2018
ባይቶ ጸጥታ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ኤርትራ ኣንቢሩዎ ዘሎ ማዕቀብ ከልዕሎ ምድላዋት ይገብር ከምዘሎ ተገሊጹ።
እቲ ብብሪጣንያ ተዳልዩ ዝሓለፈ ሓሙስ ናብ ኣባል ሃገራት ከምዝተዘርገሐ ዝግለጽ ዘሎ እማመ፣ ነቲ ኣብ ልዕሊ ዝተወሰኑ ሰበስልጣን መንግስቲ ኤርትራ ተበዪኑ ዝነበረ ናይ ንብረት ምድስካል፣ ናይ መገሻ ምኽልካል ዘጠቓለለ ምዃኑ ይግለጽ።
ኣጃንስ ፍራንስ ፕረስ ነዚ ብዝምልከት ኣብ ዘቕረቦ ጸብጻብ፣ ባይቶ ጸጥታ ኣብ ዕለት 14 ሕዳር ድምጺ ክህበሉ ትጽቢት ከምዘሎ የመልክት።
ኣቐድም ኣቢሉ ተመሳሳሊ እማመ ቀሪቡ ከምዝነበረ ዝሓበሩ ዲፕሎማስያዊያን ምጭታት፣ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ፣ ፈረንሳን ብሪጣንያን፣ መንግስቲ ኤርትራ ስርዓቱ ክሳብ ዘመሓይሽ እቲ ማዕቀብ ክጸንሕ ዝብል መርገጺ’ዩ ኔሩወን።
እንተኾነ ኣማኻሪ ሃገራዊ ጸጥታ ኣመሪካ ጆን ቦልተን፣ ብዘካየዶ ዲፕሎማስያዊ ምትእትታው፣ ኣመሪካ ካብቲ ዝጸንሓ መርገጺ ከምዝቐየረት ይግለጽ።
ጀርመን እትርከበን ገለ ሃገራት ከኣ፣ እቲ ማዕቀብ ዝለዓል ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝተፈጸመ ዕርቀ-ሰላም ንምድጋፍ ከም ሰናይ ምንዮት እኳ እንተኾነ፣ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ዘቤታዊ ዕዮኡ ገና ዝኾነ ምምሕያሽ ስለዘየርኣየ፣ ሰበስልጣናቱ ኣብ መዝገብ እገዳ ክጸንሑ ክጠልባ ጸኒሐን’የን።
ከምዝዝከር፣ ባይቶ ጸጥታ ኣብ ልዕሊ ኣቐዲሞም ዝተጸንዑ ሰበስልጣን መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ወጻኢ ዝርከብ ገንዘቦም ክድስክል፣ ናይ መገሻን ካልእ ውልቃዊ ንብረቶም ዘጠቓለለ ማዕቀብ ኣንቢሩ’ዩ።
=====================


text:
ኣብ ናይ ሎሚ ርክብና፣ ንኩላትኩም ብምቛም “ሃገራዊ ምንቅስቓስ ደምበ ኣለና” ዝተሰመዓኩም ሓጎስ ንምግላጽ ናይ ዮሃና መልእኽቲ ዝሰደድኩም ብሓበራ፤ ብፍላይ ከኣ መራሕቲ ሃይማኖት ክልቲኡ እምነታትና፣ ውድባት፣ ሰልፊታትን ሓለፍቲ ብሄራዊ ምንቅስቓስን ብልቢ አመስግነኩም። እቶም ብዛዕባ ጉዳይ መጽሓፍ ዝሓተትኩም ድማ ከምቲ ኣብ ዝሓለፈ ግዜ ብተደጋጋሚ ዝበልኩዎ፣ ኣነ ኣዳልየ ካብ ዝውደኣ ሓያሎይ ኣዋርሕ ገይራ ኣላ።
ጀርመን ኣብ ኣርበዓታት፣ ኤርትራ ኣብ ዘመነ-ሚለንየም!
ብድሕሪ ኲናት ባድመ፣ ብፍላይ ድማ ኣብ እዋን ሚለንየም ጉሒላ ኢሳይያስ ‘ተንኮለኛ ጉድጓድ ንኮዓቲኣ’ ኮይኑዎ፤ ህድኣትን ሰላምን ኣይረኸበን። እዛ ዘለናያ ዓመተ-2011 ከኣ ገበነኛ ኢሳይያስ፣ ካብ ኣዲስ ኣበባ ተኾልኲሉዎ ዝወፈረ ናይ ጥንቲ ድጉል ሕልምታቱ ዝቐበጸላ ዓመት ኢያ። “
ርሑስ በዓል ትንሳኤ፣ ንኩሉኹም ምእመናን ክርስትና!
“ጽሑፍ ይነውሕ ኣሎ” ዝብል ተደጋጋሚ ርእይቶ ተኸታተልትና ክንቅበል ጸኒሕና ኢና። ስለዚ ካብዛ ክፋል እዚኣ ንደሓር ኣብ ክንዲ 6-7 ገጻት፤ ናብ 4-5 ገጻት እናኣሕጸርና ክንቅጽል ኢና። ኣብዘን ዝሓለፋ ሸሞንተ ኣዋርሕ ደምበ ኣለና ኣርባዕተ መድረኻት ተሰጋጊሩ ኣሎ። 1) ሓበሬታ /Information/ ካብ ምጅማር ጽሑፍ ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’ ክሳብ መደምደምትኡ መበል 20 ክፋል ሓበሬታ ናብ ልዕሊ ሓደ ሚልዮን ህዝቢ ኤርትራ ኣገዳሲ ሓበሬታ ኣመሓላሊፉ ኣሎ። በዚ ድማ ንኩላተን ናይ ኤርትራውያን መርበባት ኢንተርነት፣ ንድምጺ ኣሰናን ንማሕበረ-ሰባዊት ረድዮ ወጋሕታን ዓቢ ምስጋና ነቕርብ።
መሪር ሓዘን ህልቂት
ልዕሊ 325 መንእሰያት ኤርትራውያን ደጊምና ንዘክር!
ሓዘን ኤርትራውያን መመሊሱ ይቕጽል ኣሎ። ጉዳም ዘመን! ኣብ ምድሪ ቤትን ቅርዓትን ጥራይ ዘይኮነስ፤ ኣብ ርእሲ ነፍስ-ወከፍ ኤርትራዊ ናይ ሓዘን ዳስ ተተኺሉ ኣሎ።
ክቡራንን ክቡራትን ደቂ ኤርትራ! ትማል ዓቢ እምባ ኤርትራውያን ፈሪሱ!!! ሞት 325 ዜጋታትና ሰሚዕና። እዚ ረዚን ሃገራዊ ሓዘን ኣብ ውሽጥና ኮይኑ ኣብ ዝሰራሰረሉ ግዜ፣ ዝርንዝሕ ነቢዕና።
ሰላም ኣብ ዘዘለኹሞ ክቡራት ደቂ ኤርትራ! ብፍላይ ድማ ብምኽንያት 8 መጋቢት ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቀንስትዮ፣ ንኹለን ኤርትራውያን ደቀንስትዮና ናይ ቃልሲን ጽንዓትን ሰላምታ ይብጻሕክን።
“ኣነ ቲፋኖስ፣ ንሱ ድጉል መንካዕ”
በታ እንምነያን እንቃለሰላን ዘለና ኣዝያ ጥዕምቲ ቃል ክፍልም። ሰላም! ክቡራት ተኸታተልቲ ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’። ናትና ግብረ-መልሲ ዝጽበ ሰናይ ዘመን ይመጽእ ኣሎ’ሞ ቆጽሊ ሰተሰምሃር ክንንስንስ፣ ክንሕበን ከም ቀደምና ክንተሓዋወስ…ቆፎና ክንመልእ መዓርና ክንብርብርን ለጋዕና ክንሓልብን ቀሪብና ኢና!
ከምቲ ንቡር፣ ብሰላምታ እየ ክጅምር። ሰላም ንክቡራንን ክቡራትን ተኸታተልቲ ጽሑፋት ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’። ብድሕሪ ክፋል 16 ንኣቶ ዓብደላ ኣደም ብዝምልከት፣ ኣብ ቅትለት ስዒድ ሳልሕ ከም ዘይወዓለ ዝጸሓፍኩዎ መአረምታ፤ ብዙሓት ዜጋታት ቅዱስ ርእይቶኦም ጽሒፎሙለይ ኢዮም። እቲ ዘይጋገ እቲ ዘይሰርሕ ሰብ ጥራይ ኢዩ ዝብል ርእይቶ ከኣ ኣሎኒ።
ሰላም ክቡራንን ክቡራትን ተኸታተልቲ ጽሑፋት ‘ኣለና’። ንስርዓት ገበነኛ ኢሳይያስን ሰልፉ ህግደፍን ዘቃልዕ፣ ካብ ቀዳማይ ክሳብ መበል 16 ክፋል ኣብ ውሽጢ ሓሙሽተ ኣዋርሕ ዝቐረበ ተኸታታሊ ስኑድ ጽሑፋት፤ ኣስታት 95 ገጻት ኮይኑ ኣሎ።
ሰላም ክቡራንን ክቡራትን ተኸታተልቲ ጽሑፋት ‘ኣለና’። ንስርዓት ገበነኛ ኢሳይያስን ሰልፉ ህግደፍን ዘቃልዕ፣ ካብ ቀዳማይ ክሳብ መበል 16 ክፋል ኣብ ውሽጢ ሓሙሽተ ኣዋርሕ ዝቐረበ ተኸታታሊ ስኑድ ጽሑፋት፤ ኣስታት 95 ገጻት ኮይኑ ኣሎ።
ሰላም ክቡራት ተኸታተልቲ ጽሑፍ ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’። ብድሕሪ ክፋል መበል 15 ናይዚ ጽሑፍ፣ ንክፋል መበል 16 ብዓቢ ሃንቀውታ ክትጽበዩ ከም ዝጸናሕኩም ይስደደለይ ካብ ዝነበረ መልእኽቲታት ተገንዚበ።
ሰላም ዝኸበርክንን ዝኸበርኩምን ተኸታተልቲ። ሰላም ኣአንገድቲ ሃገራውያን ወብ ሳይታት ንጽሑፋት ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’።
ሰላም ዝኸበርክንን ዝኸበርኩምን ተኸታተልቲ። ሰላም ኣአንገድቲ ሃገራውያን ወብ ሳይታት ንጽሑፋት ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’።
ሚልክያስ ምሕረትኣብ ዮውሃንስ
ሓደ ንዝኾነ ታሪኽ ጸሓፋይ፤ተንታናይ፤ሰናዲ ተመራማርን ንባዕሉ ኣንባቢውን እንተኾነ ኣዝዩ ኣጸጋሚ ጉዳይ እንተሃልዩ፤ንሓቂ ካብ ሓሶት ንጭቡጥ ሓበሬታ ካብ ቤላቤለው፤ ንይኸውን ዶ ኾን ካብ ርጉጽ ክውንነት ፈሊኻን ጋሊህካን ምምርማርን ምቕራብን ኮይኑ፡ በዚ ገዚፍ ክባሃል ብዝኽእል ማህለኻ፡ብዙሓት ናይ ታሪኽ ጸሓፍትን ተመራመርትን ክጽገሙን ሓደ ሓደ እዋንውን ግዳያት ኽኾኑ ይርኣዩ እዮም።
ኣብ ባህሊ ብሄረ ትግርኛ፣ እቶም ጨጓራት ዳናጉ ዓርኪ ሕልፎት ብድርብ ኮቦሮ ንሸውዓተ ጎረቤት ክንቕንቑ ምስ ሓደሩ፤ ኣብ ኣጋ ወጋሕታ ድኻም ይስምዖም ኢዩ።
“…ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ካርቱም ሱዳን ዝነበረ ዓብደላ ኣደም፣ ህዝቢን መንግስቲን ኤርትራ ዘሰከምዎ ሓላፍነት ክሒዱ ሃዲሙ ኣሎ።” ኣብ ኣጋ መወዳእታ ዓመተ-2002 ብረድዮ ድምጺ ሓፋሽ ኤርትራ ዝተቓልሐ ዜና ኢዩ ዝነበረ።
ኣለና ኣብ ኩሉ ኤርትራዊ መንፈስ ዘለዎ ከባቢታት ዓለም። ኣለና ኣብ ዱሮ ዕሰሌ ኤርትራ! ኣለና ኣብ ዱሮ “ገዓት ሓምሊ ውጻእ ገዓት ጠስሚ እቶ” ኣብ ዝበሃለሉ ቅነ ጽንዓትን ጋማን!
ሰላም ክቡራት ተኸታተልቲ፤ ኣለና! ክሳብ እታ ኣብ መቓብር ኢሳይያስ እትቦቅል ተኽሊ ሰላምን ዲሞክራሲን እንርኢ…ክሳብ ምስ ገበነኛታትን ድርብ ገጻት ህግደፍን ኣብ ቅሉዕ መጋባእያ ቤት ፍርዲ እንራኸብን ድማ ክንህሉ ኢና። እቲ ምንታይ ሎሚ ሓፋሽ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ድርኩኺት ዓወት፤ ኢሳይያስን ቃፍላይ ህግደፍን ከኣ ናብ ኣፈፌት መቓብር ስለዘለዉ። ሎሚ መርድእ ኢሳይያስ ንክንሰምዕ ለይቲን መዓልቲን ኣእዛንና ኮኲዕና ጽን ንክንብል ደወልን ሃገራዊ ነጋሪትን ይሃርም ኣሎ። ሎሚ ኢሳይያስ ኣይኮነን ምውዳቕ ኣብዩ ዘሎ፤ እንታይ ደኣ ንሕና ኢና ብሰንኪ እቶም ህግደፍ ዘዋፈሮም ሳተላይታት ከም ኣሳትያ ኣኽላባት ኮይኑ ድምጽና።
ኣለና፤ ንዝተቐብረን ዝተረስዐን ታሪኽ ጀጋኑ ኤርትራውያን ምንጋር’ምበር ክንዮኡ ዝመጣጠር ዕላማ የብልናን። ኣለና ኤርትራዊ ትንሳኤ ኢዩ! ኣለና ኣብ ውሽጢ ኤርትራን ኣብ ወጻኢ ሃገራትን! ኣለና ብጋህዲን ብስዉርን።
ህዝቢ ኤርትራ ብሰንኪ ጨፍጫፊ ስታሊናዊ ሜላ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ፣ ንበይኑ ኣብ ውሻጠ ገዝኡ’ምበር ኣብ ጽርግያ ኮይኑ ዓው ኢሉ ንክዛረብ ኣይተዓደለን።
ብ 1991 ጋማ ናጽነት ክትኣስር፣ ኣኽሊል ሓርነት ክትጉምጎም ዝተጸበናያ ኤርትራ፣ ብሰንኪ ሕዱር ሕማም ውልቀ-መላኺ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ን20 ዓመታት ክርዳድ ፈርያ። ህዝቢ ኤርትራ ንዕስራ ዓመታት ብከንቱ መብጽዓታት ንከንባሁቕ ተገዲዱ።
ኣብዘን ውሑዳት መዓልታት፣ ኣብ ሙሉእ ዓለም ካብ ዘለዉ ኤርትራውያን፣ ከምኡ’ውን ካብ ኢትዮጵያውያን ኣሕዋት ብዙሕ መልእኽቲ ተቐቢለ።
ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ንነዊሕ ዓመታት ኣንጻር ኤርትራውያን ቀጭ-ሕርሙ ኣነጻጺሩ፣ ጎበዝ ሃገር ዝወድአ ሕሱም ሰብ ኢዩ።
ኣብ ሓሙሻይ ክፋል ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ ኣትየዮ ብዝነበርኩ መብጽዓ፣ ቅንጸላ ተጋዳላይ ኢብራሂም ዓፋ ብዓቕመይ ክትርኽ እየ።
እዛ ሓሙሸይቲ ክፋል ናብ መርበብ ኢንተርነት ክሳብ ዝሰደላ ዝነበርኩ ሰዓት፣ ካብ ሙሉእ ዓለም እንኮላይ ካብ ውሽጢ ኤርትራ ብዙሕ ናይ መተባብዒ ጽሑፋት ተቐቢለ።
ሕቡእ ታሪኽ ውልቀ-መላኺ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ምጅማሩ’ምበር ኣብዚ ግዜ’ዚ ምውድኡ ዝከኣል ኣይኮነን። እቶም ክሳብ ሎሚ ሰሚዕናዮም ዘለና ጉዳያቱ ከኣ ካብ ግምጃ እከይ ተግባራቱ ሓደ ዕሽር ጥራይ ኢዮም፣ ትሽዓተ ዕስሪት (9/10) ድማ ተሪፎሙና ኣለዉ እንተተባህለ ምግናን ኣይኮነን።
ኢሳይያስ ንዝገበቶ በትረ-ስልጣን ብሰላማዊ መንገዲ ናብ ረብሓ ህዝቢ ኤርትራ ክንቅይሮ ኢና ኢልካ ምሕሳብ፤ ድግምጋም ዕሽነት ኤርትራውያን ጥራይ ኢዩ።
ስርናይ ዝተተለመት ጽግኢ፣ ስርናይ ኢያ እትፈሪ። ክርዳድ ዝተተለመት ቃድራ ድማ ከም ትልማ ክርዳድ። እነሆ’ምበኣር ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ቅድሚ 40 ዓመታት ብዝተለሞ ዘርኢ ክርዳድ ንሕና ኤርትራውያን ክርዳድ ፈሪና።
በቕሊ ዝረኸቡ ፈረስ እንተደለዩስ ሽፋ ይግበረሎም፡ እዞም ኣድጊ ዘይብልና በቕሊ ክንዕቕ ግን ኣይግድን !
ኣለና እወ ኣለና
እምባሕ ንብል ደረትና ነፊሕና
መን ዶ ኣለና ዩ ብዘይካ ሃገርና
እንታይ ከ ኣሎና ዝበልጽ ካብ ህዝብና።
ደጊም ‘ሲ፡ ኤርትራውያን፡ መንግስቲ ወይ ስርዓት ከምዘይብልና ኣረጋጊጽና ኣለና። ኣብ ሓንቲ ሃገር ከምዚ ዝኣመሰለ ባዶሽ ናይ ስርዓት ኣብ ዝህልወሉ ግዜ ብዕቱብ ክምለሽ ዘለዎ ዓቢ ሕቶ ‘ምብኣር፡ “ንሕና ከም ሕብረተሰብን ከም ህዝብን ከ ኣለና ዶ?” ዝብል ‘ዩ።
ኣብዚ እዋን’ዚ፡ ራድዮ እቲ ዝበለጸ መራኸቢ ከምዝኾነ ተገንዚብና ወትሩ እንሓስበሉ ዝነበርና ባህጊ እዩ። እንሆ ድማ ድሮ ሓደ ዓመት ሓሊፉ፡ ድምጺ ኣሰና ክንጅምር ሓቦ ካብ እንገብር። ሓቦና ንበይኑ ግን እኹል ኣይነበረን። ሓቦናን ልግስኹምን ተደሚሩ እዩ፡ ንኣእምሮ ናይቶም ዓመጽቲ ዘናውጽ መቓልሕ ድምጺ ፈጢሩ። ስለዚ፡ ካብ ተበግሶና ንላዕሊ ደራኺ ንዝነበረ ንገንዘባውን ሓበሬታውን ኣበርክቶኹምን ሞራላዊ ደገፍኩምን ብልቢ ነመስግን።
ኣብ ታሪኽ ደቅሰባትን ዓለምናን፡ወጽዓ ምስፍትሒ፤ቃልሲ ምስ መግዛእቲ፤ሓቂ ምስ ዓመጽ፤ ምልኪ ምስ ሓርነት፤ኣይግዛእንየ ምባል ምስ ምምብርካኽ፤ናጽነት ምስባርነት ወዘተ እንዳተበራረዩ እዮም ዝኸዱ። ታሪኽን ዛንታን ኩሎም ህዝብታት ዓለም በዚ መስርሕዚዩ ሓሊፉ ገናውን ዝሓልፍ ዘሎ።
ፈጺሙ ዘይርሳዕ ጸገም እዩ ዘለዎ። እቲ ብሕልሚ ዝረኣዮ መጠን ነብሱ ኣዝዩ ደርማስ፡ ብግብሪ ኣዝዩ ንኡስ ኮይኑ፡ ብዓድን ብግዳምን ፈጺሙ ዘየስምዕ ትርጉም ኣልቦ ኮይኑ ተሪፉ ምህላዉ እዩ ሕሰም ሕርቃኑ። እንተኾነ ሕርቃኑ ምስ ነብሱ ክኸውን ኣለዎ። መብጽዕኡን ህዝቡን እንተዘኽብር ሕልሙ ምግሃድ ኣይምኣበዮን። ህዝብኻ ምንዓቕን መብጽዓኻ ምጥላምን ግን የግዲ ሕልሚ ይገብረካ እዩ። ሕልሚ ስለዝኾነ ኸኣ እዩ ኣመና ንኢሱ ብሕርቃን ዝፍሓስ ዘሎ። መስጣ ሃገርን ህዝብን።


text:
እቲ ብባይቶ ኣሜሪካ ዝሓለፈን ኣብ ቀረባ ብፕረዚደንት ባራክ ኦባማ ብፊርማ ክጸድቕ ትጽቢት ዝግበረሉ ዘሎን ሓዲሽ ሕጊ፡ ኩለን ትካላት ዓለም-ለኻዊ ፈነወታት ኣብ ትሕቲ ሓደ ሓያል ዋና ሓላፊ ከምዝጥርነፋ ዝገብር`ዩ።
ድሕሪ ሎሚ ዝሽየሙ ዋና ሓለፍቲ ድምጺ ኣመሪካ ድማ፡ በቲ ቦርድ ምዃኑ ተሪፉ ብፕረዚደንት ኣሜሪካ ብቐጥታ ዝምዘዝን ብሰነት ማለት ብባይቶ መወሰኒ ሕጊ ዝጸድቐሉን ክኸውን`ዩ።
ነቐፍቲ`ዚ ሓዲሽ ሕጊ ብወገኖም፡ ቢቢጂ ንናጽነት ሞያ ጋዜጠኝነት ኣብ መንጎ ከም መንደቕ ኮይኑ ዘገልግል ዝነበረ`ዩ- ስለዚ ንዕኡ ምልጋሱ ንዘይሻራነት መራኸቢ ብዙሓን ክጎድኦ ይኽእል`ዩ ይብሉ።
ዋና ደጋፊ `ዚ ሓዲሽ ሕጊ -ሪፓብሊካን ኢድ-ሮይስ፡ ኣብ ቢቢጂ ዝግበር ዘሎ ለውጢ፡ ጽቡቕ `ዩ ደንጉዩ `ኳ ይብል።
ብፕረዚደንት ኦባማ ተመዚዙ ዝነበረ ኣባል ቦርድ ምምሕዳር-ቢቢጂ-ዝኾነ ሚካኤል ከምፕነር ግን፡ እዚ ሓዲሽ ሕጊ ጌጋ `ዩ ይብል።
“ዝኾነ ፕረዚደንት፡ ዲሞክራት ይኹን ሪፓብሊካን፡ ኣብ ስራሓት`ዚ ኣገዳሲ መራኸቢ ብዙሃን ኣሜሪካ፡ ክፉት ስልጣን ክህልዎ ይብሉን። ናጽነት`ቲ ሚዲያ`ዩ ኣብ ዙርያ ዓለም ተኣምንን ኣድማዕን ዝገብረና፡ ካብኡ ዝተረፈ ግን ተኣማንነት ዝጎደሎ ፕሮፓጋንዳ`ዩ ዝኸውን።”
ገለ ጸብጻባት ሚዲያ`ውን፡ እቲ ሓዲሽ ኣወዳድባ፡ ቪኦኤ ዝርከቦ ኣህጉራዊ ትካላት ፈነወ መንግስቲ፡ ነቲ ዝመጽእ ዘሎ ምሩጽ- ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ፡ መሳርሒ ክኾና`የን ይብሉ።
ሕጂ ኣብ ቢቢጂ ዋና ሓላፊ ዘሎ ጆን ላንሲንግ ግን፡ ናጽነት ድምጺ ኣሜሪካን ካልኦትን ሕጂ`ውን ክሕሎ`ዩ ይብል። ናጽነት ድምጺ ኣመሪካ፡ ብቻርተር ድምጺ ኣሜሪካ ዝተሓለወ ምዃኑ `ውን የዘኻኽር- “እቲ ዜና ድምጺ ኣሜሪካ- ትኽክለኛ፡ ሚዛናውን ኣጠቓላሊን “ ዝብል መመርሒ።
ምሉእ ትሕዝቶ ጸብጻብ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ተሞክሮና ኣብ መስርሕ ብረታዊ ቃልሲ ምስ ጽንኩር ኩነታት ክትምልምል ከሎኻ ትምልመል ንኣሽቱን ዘይረኣዩን ዝመስሉ ፍጻሜታት ኣብ መንጎ ምንስሓብን ምትዕጽጻፍን በኒኖም ዝተርፉ መሲሎም ይረኣዩኻ ።ተዋህሊሎምን ግዜ ሓልዮምን ነቲ ገዚፍ ዓወት ዘበርከቱ ምንባሮም ግና ትኣምን ።
ሓው ዮሴፍ ሒደት ይኸውን ‘ምበር ኣንቢበ ኢየ ውሑድ መዓልታት ይኸውን ‘ምበር ኣዝዮም ዘድንቖም በላሕትን ፈላጣትን ሰባት ብተመስጦ ክዛረቡን ክምድሩን ከስተምህሩን ሰሚዐ ኢየ በቲ ይኹን በቲ ግን ኩሉ እቲ ጣቛ እቲ ቛንቛ መሰረቱ ህዝቢ ኢዩ ሕምረት ናይ’ቲ ምግዳል
ብመጀመርያ ነቶም ብዘይ ምስልካይ ንድርሰት ምቅንጃው ገድሊ ሓው ኣቶ ዮሴፍ ገብሪህይወት ነቢቦም ብብቕዓትን ክእለትን ዝመለሱ ብፍላይ ከኣ ሓው ሳልሕ ዮኑስ በቲ ሓው ኣቶ ዮሴፍ ገብሪህይወት ንነብሱ ከም ውጺኢት ምዕራባዊ ዓለም ወሲዱ ህላዌ መንነቱ ብምኽሓድ ልዕሊ እቶም ዋናታት ቛንቛ እንግሊዝ ዋና ብምዃን ኣብ መርበባት ሓቤረታ ኤርትራውያን ዱድ ዝብለሉ ዝነበረ ቛንቛ እንግሊዝ ዕድመን ጥዕናን ይሃቦ
ዮሴፍ ገብሪሂወት ዚተባህለ ምሁር ኤርትራዊ ብዕለት ለይቲ 3 ሚያዝያ 2010 አብ ፓልቶክ „ኤርትራዊ ኣደራሽ ንሓያልነትን ሓድነትን ተቓወምቲ“ ዚተባህለ ቀሪቡ፣ መብርሂ ንናይ ቅድሚ ሕጂ ጽሑፋቱን፣ ብዛዕባ ንፖለቲካዊ መጻብቦ ኤርትራ ኢሉ ዘማዕድዎ ፍታሕን ከብርህ ሐዲሩ። የግዳስ ሓው ዮሴፍ ከምቲ አብ ጽሑፋቱ ዘልመደና – ንኣብነት ከምቲ አብ ምቅንጃው ገድሊ ዚአመሰሉ ጽሑፋት- ብዙሕ ኣኻብሕ ታሪኽናን ጕዕዞ ገድልናን‘ኳ እንተአናጠጠ አብ መወዳእታስ ንኤርትራ ዚኸውን (ኤርትራዊ) ፍታሕ አየቕረበን።


text:
ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/ሃ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ቁጠባዊ ማዕቀብ ከንብር ኣለዎ ኢሎም ምክትል ቀ/ሚንስትርን ወፃኢ ሚኒስትርን ኢትዮዽያ ኣቶ ሃይለ-ማርያም ደሳለኝ።ኢትዮዽያን ጎረባብታን ነቲ ሕቶ ናብ ቤት ምኽሪ ፀጥታ ከምዘቅረቡ‘ውን ገሊፆም።
ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/ሃ ቅድሚ ክልተ ዓመት ናይ ኣፅዋር ማዕቀብ ዘንበረ ብመሰረት ሕቶ ኢትዮዽያ ምኻኑ‘ውን ዝዝከር‘ዩ።
ኤርትራ ኣብ እዋን ዋዕላ መራሕቲ ሕብረት ኣፍሪቃ ናይ ቦምብ መጥቃዕቲ ንክትፍፅም ወጢና ከምዝነበረት ኢትዮዽያ ካብ ትገልፅ ወሪሑ‘ሎ።እዚ ክሲ‘ዚ ናይ ኢትዮዽያ ጥራሕ ዘይኮነስ ናይ ሕ/ሃ እምነት‘ውን ኮይኑ‘ሎ።
እቲ መጥቃዕቲ ቦምብ ክፍፀም ተወጢኑ ከምዝነበረ ሕ/ሃ ኣብ‘ቲ ዝሓለፈ ሰሙን ከምዝገለፀ ዝዝከር‘ዩ።ኣቶ ሃይለ-ማርያም ደሳለኝ፣እዚ ውፅኢት ስራሕቲ ዲፕሎማሲ ኢትዮዽያ‘ዩ ይብሉ።
”ቅድሚ ኩሉ ውፅኢት ስራሕቲ ዲፕሎማሲና‘ዩ ዝበልናሉ ቀንዲ ምኽንያት፣ ኩሉ ወገን ነቲ ሓበሬታ ንክረኽቦ ፅዒርና፣ምርካብ ጥራሕ ዘይኮነስ ንከረጋግፁ‘ውን ገይርና ኢና።ስለዚ ዘየጠራጥር ኮይኑ ስለዝተረኽበ እቲ ሪፖርት ተሰኒዱ‘ሎ።ከምዚ ዝበለ ሓበሬታ፣ሚስጢራዊ ገይርካ ምሓዝ ረብሓ ስለዘይብሉ፣ከምኡ ዝዓይነቱ እኩይ ግብሪ ክድገም የብሉን ጥራሕ ዘይኮነስ፣መቅፃዕቲን ትምህርቲን ዝረኽብሉ ንክከውን ናይ ዝሰራሕናዮ መደብ ውፅኢት‘ዩ” ኢሎም ኣቶ ሃይለማርያም።
ምስ ቪኦኤ ቃለ-ምልልስ ዘካየዱ ምንስቲር ወፃኢ ኢትዮዽያ ኣቶ ሃይለማርየም ደሳለኝ፣ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ማዕቀብ ቁጠባ ክውሰን ከምዝግባእ ኣተዘኻኺሮም።
ንሶም ኣብ ዘረበኦም ”ኣብ‘ዚ ቀረባ ከምዝሰማዕክምዎ፣ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ ዝተነበረና ማዕቀብ፣ማዕቀብ ኣፅዋር‘ዩ፣እኹል ኣፅዋር ስለዘለና ግና ኣይተተንከፍናን ኢሎም ተጃሂሮም‘ዮም።ቁጠባዊ ማዕቀብ ስለዘይተነበረልና፣ እናሃወኽና ክንቅፅል ኢና ዝብል ኣተሓሳስባ‘ዩ ዘለዎም።ስለዚ ብናትና ገምጋም፣ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/ሃ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ቁጠባዊ ማዕቀብ ክትግብር ኣለዎ።እዚ ገምጋም‘ዚ ናይ ኢትዮዽያ ጥራሕ ኣይኮነን።እዚ መንግስቲ‘ዚ ንኡጋንዳ፣ኬንያ፣ደቡብ ሱዳን፣ሶማልያ፣ጂቡቲን ኢትዮዽያ ይህውኽ ስለዘሎ፣ናይ ህውከት ጭዋድኡ ነልምሶ ኢና ንብል ዘለና።ኣብ‘ዘን ዝቅፅላ ሒደት ሰሙናት ሓያል ስራሕ ፈፂምና፣እቲ ማዕቀብ ክውሰን‘ዩ ዝብል እምነት ኣለና” ይብሉ እቶም ምንስቲር ወፃኢ ኢትዮዽያ።
ብካልእ ወገን፣ኤርትራ ቃፊር ቤት ምኽሪ ፀጥታ ሕ/ሃ (ሞኒተሪንግ ግሩፕ) ንዘውፀኦ ከሳሲ ሰነድ ከምዘይትቅበሎ ኤርትራ ኣፍሊጣ‘ላ።


text:
Radio Erena : 29 May 2015
ፈረንሳ፣ ኣማኢት ኤርትራውያን ዝርከብዎም ልዕሊ 9 ሽሕ ስደተኛታት ኣብዚ ዝቕጽል ክልተ ዓመታት ከተጣይስ ብሕብረት ኤውሮጳ ዝቀረበላ እማመ ነጺጋቶ።
ሕብረት ኤውሮጳ ብሮቡዕ 27 ግንቦት ኣብ ዘቕረቦ እማመ፣ ብባሕሪ እናሰገሩ፣ ናብ ኢጣልያ ማልታን ግሪኽን ዝኣተዉ መብዛሕቶም ዜጋታት ኤርትራን ሶርያን ዝርከብዎም ኣስታት 40 ሽሕ ስደተኛታት ኣብ ሃገራት ኤውሮጳ ክጣየሱ ወሲኑ’ዩ።
እቲ ሕብረት ብተወሳኺ፣ ነተን ሃገራት ንነፍሲ ወከፍ ዝቕበልኦ ስደተኛ 6 ሽሕ ኤውሮ ክኸፍለን ምዃኑ ይጥቐስ።
እቲ ሕብረት ኣብ ዘቕረቦ ጻውዒት ብስፍሓት፣ ዓመታዊ እቶተ፣ ብዝሒ ዘለወን ስደተኛታትን ደረጃ ስራሕ ኣልቦነትን ኣብ ግምት ብምእታው ፈረንሳን ጀረመንን ዝበዝሐ ቁጽሪ ናይቶም ስደተኛታት ክዕቁባ ዝብል እማመ ከዳሉ እንከሎ፣ ካልኦት ሃገራት ድማ ከከም ዓቕመን ዝተወሰነ ቁጽሪ ክቕበላ’የን።
በዚ መሰረት ፈረንሳ ኣቐዲሙ ንዝቀረበ ቁጽሪ ድሕሪ ምንጻጋ 6752፣ ጀርመን ድማ 8763 ስደተኛታት ክቕበላ’የን።
ከም ሃንጋሪ ዝኣመሰላ ሃገራት ድ ካብ 600 ክሳብ 800 ስደተኛታት ክቕበላ እማመ ቀሪቡለን ኣሎ።
ብሪጣንያ፣ ኣየርላንድን ደንማርክን ግን ኣብቲ ሕብረት ብዘለወን ፍሉይ መሰል እዚ ብሕብረት ኤውሮጳ ቀሪቡ ዘሎ ብዝሒ ስደተኛታት ናይ ምምቕራሕ እማመ ኣይምልከተንን’ዩ።
ኮሚሽነር ውሽጣዊ ጉዳያት ሕብረት ኤውሮጳ ዲሚትሪ ኣቭራሞፖሎስ ድሕሪ’ቲ ናይ ሮቡዕ ውሳኔ ኣብ ዘሃቦ ጋዜጣዊ መግለጺ፣ 40 ስሕ ስደተኛታት ኣብ ሃገራት ኤውሮጳ ናይ ምጥያስ እማመ ከምዘቕረቡ ብምርግጋጽ፣ ኣብ ኢጣልያን ግሪኽን ዝርከቡ ዜጋታት ኤርትራን ሶርያን ኣብዚ ክልተ ዓመት ናብ ካልኦት ሃገራት ኤውሮጳ ክሰጋገሩ ምዃኖም ጠቒሱ።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ ፖሊስ ፈረንሳ፣ ናብ ዝተፈላለያ ሃገራት ኤውሮጳ ንምስጋር፣ ኣብ ፓሪስ ኣብ ትሕቲ ድልድላት መንገዲ ባቡር ቴንዳ ዘርጊሖም ዝነብሩ ዘለዉ ዜጋታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝርከብዎም ኣማኢት ስደተኛታት ንምብታን ከብ መንግስቲ ትእዛዝ ይጽበ ከምዘሎ ኣፍሊጡ።
ስደተኛታት ናብ ብሪጣንያ ንምስጋር ኣብ ወደባዊት ከተማ ካሌ ከምዝተኣኻኸቡ ዝፍለጥ ኮይኑ፣ ቁጽሪ ስደተኛታት ካብ ዕለት ኣብ ዕለት ኣብ ዝበዝሓሉ ዘሎ እዋ ድማ፣ ኣብ ማእከል ከተማ ፓሪስ ኣብ ጎደናታት ዝሓድሩ ስደተኛታት ምርእይ ንቡር ኮይኑ ኣሎ።
===========================


text:
በስመኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሓዱ ኣምላክ ኣሜን
ቅድስት ቤተ ክርስቲያን ንጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ፈልያ እተኽብረሉ ፱ተ ዓበይትን ፱ተ ንኡሳን በዓላት ኣለዋ። ሓደ ካብቶም ንኡሳን በዓላት ድማ ኣብ ሻሙናይ ዕለተ ልደት ዝኽበር በዓለ ግዝረት ጐይታ እዩ። ሠራዔ ሕግ እግዚአብሔር፡ ብዝተፈለየ ኣካሉ ወልደ እግዚአብሔር ሥጋ ለቢሱ ፍጹም ሰብ ብምዃን ነቲ ደቂ ሰባት ንክሕልዉዎ ካብ ዝሠርዖ ሕግታት ነቲ ሓደ ባዕሉ ዝፈጸመሉ ዕለት እዩ።
ግዝረት ብዘመነ አብርሃም ዝተተኽለ ሕጊ እዩ። ትርጉሙ ድማ ዕልቦ ሥጋ ካብ ኣካላትካ ምውጋድ፡ ምቑራጽ ማለት እዩ። እዚ ከኣ እግዚአብሔር ኣምላኽ ምስ ኣቦና አብርሃም ናይ ዝኣተዎ ቃል ኪዳን ምልክት ነበረ። ግዝረት ናይቲ ክመጽእ ዝነበሮ ጥምቀት ምሳሌ ኮይኑ ከኣ መፍለዪ ኣብ ሞንጎ ብእግዚአብሔር ዝኣመኑን ዘይኣመኑን ሕዝብታት ኮይኑ የገልግል ነበረ። ግዝረት ሕዝብን አሕዛብን ዝፈላለዩሉ ሥርዓተ ሕጊ ከምዝነበረን፤ ጥምቀት ከኣ ኣብ ሞንጎ እሥራኤል ዘሥጋን እሥራኤል ዘነፍስን ዝፈልዪ ምሥጢር ኮነ።
ግዝረተ ክርስቶስ
ደቂ ሰባት ከምዚ እናበሉ ድኅሪ ምንባር፡ ብ፭ ሽሕን ፭፻ ዓመተ ዓለም ክርስቶስ ካብ ሕዝብን አሕዛብን ካብ ክልቲኣቶም ወገን ተወልደ። ከምቲ ሕጊ ነገደ አብርሃም ማለት ከም ሕገ ኦሪት ኣብ ሸሞንተ መዓልቲ ኣብ ቤተ ግዝረት ኣትዩ፡ ሕገ ግዝረት ፈጺሙ እዩ። (ወፈጸመ ሕገ ኦሪት በከመ ይቤ ሐዋርያ ጳውሎስ ልሳነ ዕፍረት እስመ ክርስቶስ ተወክፈ ግዝረተ በሥጋሁ ከመ ይፈጽም ሥርዓተ አበው)።
ኣዲኡ ቅድስት ድንግል ማርያም ካብ ልደቱ ሸሞንተ መዓልቲ ምስ ቀረበ ንጻድቅ ዮሴፍ ‘ወደይ ከምቲ ሕገ ሙሴ ምእንቲ ክግዘርን ስሙ’ውን ኢየሱስ ኢልና ክንሰምዮ ኬድካ ገዛሪ ጸውዕ” በለቶ። ጻድቕ ዮሴፍ’ውን ዝተባህሎ ገበረ። እቲ ገዛሪ ድማ ከም ካልእ ሕፃን መሲልዎ ከይንቀሳቐስ እሞ ከየቝስሎ ጽቡቕ ጌሮም ክሕዝዎ ኣተሓሳሰቦም። ጐይታ ግና ነቲ ገዛሪ ዕፁብ ነገር ተዛረቦ፣ “እስኪ ደም ከይፈሰሰኒ ብኸመይ ገይርካ ከም እትገዝረኒ ጥበብካን ኃይልኻን ግብርኻን ክርኢ እፈቱ” ብምባል ናቱ ደም ኣብ ቀራንዮ መድኃኒተ ዓለም ኣብ ዝኾነሉ ዕለተ ዓርቢ ምስ ተሰቕለ ጥራይ ዝፈስስ ምዃኑ ምስ ተዛረቦ እቲ ገዛሪ ሰንበደ። ነዚ ዕፁብ ነገር ካብቲ ዘይተጸበዮ ሕፃን ምስ ሰመዐ ኣምላኽነቱ ተረዲኡ። ተንሢኡ ኣብ ትሕቲ እግሩ ከኣ ሰገደ፤ ኣምላኽ ንዝወለደት ኣዴና ቅድስት ድንግል’ውን “ቡርክት አንቲ እምአንስት ወቡሩክ ፍሬ ከርሥኪ” ብምባል ወደሳ። እቲ ዝወለደቶ’ውን ናይ ብሓቂ ወዲ ኣምላኽ እዩ በላ። እቲ ገዛሪ’ውን ንጐይታ ድኅሪ ምሕታቱን ምርድኡን “ሥረይ ሊተ እግዚኦ እስመ ኢይክል እትናገር ምስሌከ” (ይቕረ በለኒ ምሳኺ ክዛረብ ኣይከኣለንን እዩ) ብምባል ድማ ደጊሙ ሰገደሉ።
ከምቲ ኣብ ሕጊ ዘሎ ድማ ቅዱስ ገብርኤል ኣዴና ቅድስት ድንግል ገና ከይጸነሰት ከላ ወዲ ክትወልዲ ኢኺ፡ ስሙ ድማ ኢየሱስ ክትብልዮ ኢኺ ኢልዋ ነበረ’ሞ ቃል መልአኽ ዘይሕሶ ስለ ዝኾነ፡ ስሙ “ኢየሱስ” ተባህለ፤ ኢየሱስ ማለት መድኃኒት ማለት እዩ። “ኪገዝርዎ ሾሞንተ መዓልቲ ምስ መልኣ ድማ፡ ከምቲ መልኣኽ ኣብ ከርሲ ኸይተሀንጸ ኸሎ ዝሰመዮ፡ ስሙ ኢየሱስ ኢሎም ሰመይዎ።” (ሉቃ ፪፥፳፩/2፥21) እዚ ማለት ግና ከምቲ ሥርዓት ኣብ ሻሙናይ መዓልቲ ናብ ቤት ግዝረት ክገዝርዎ ወሰድዎ እምበር ብኢድ ሰብሲ ኣይተገዝረን። እቲ ገዛሪ ኪገዝረሉ መላጸታት ሒዙ ቀሪቡ እኳ እንተነበረ፡ ቅድሚ ስቕለቱ ደሙ ስለ ዘይፈስስ፡ ብተኣምራት ብግብሪ መንፈስ ቅዱስ ግዙር ኮይኑ ተረኽበ። እቲ ክግዘረሉ ተቐሪቡ ዝነበረ መላጸ’ውን ከም ኣብ ሓዊ ዝቐረበ ጠስሚ መኺኹ ማይ ኮይኑ ተረፈ (እስመ ተመስውይ መላፂያቲሁ ወኮኑ ማይ)። እቲ ገዛሪ ነዚ ድንቂ ነገር ምስረኣየ ትሕት ኢሉ ሰገደ። “አማን አንተ ውእቱ ወልደ እግዚአብሔር ወንጉሠ እስራኤል።” ብምባል ድማ ኣምላኽነቱ መስከረ።
እቲ ግዝረቱ’ውን ዕፁብ ድንቂ እዩ። ከምቲ ካብ ማኅፀነ ድንግል ዝተወልደሉ ድንቂ ልደት፤ ግዝረት ጐይታ’ውን ብደቂ ሰባት ዝምርመር ኣይኮነን። እዚ ብኣምላኻዊ ጥበቡ ዝፈጸሞ እዩ። ንሱ ስለዝተገዝረ ድማ እቶም ደለዪቲ ምኽኒት ኣይሁድ ምኽንያት ኣይረኸቡሉን፡ ነቲ ሥርዓተ አበው ስለዝፈጸመ። (ወኮነት ግዝረቱ ለእግዚእነ ዘኢትትዓወቅ በከመ ምሥጢረ ልደቱ እማኅፀነ ድንግል ማርያም ወኢያማሰነ ድንግልናሃ ወከማሁ በአቱ ኀበ ሐዋርያት እንዘ ዕፁው ኆኅት። ወከማሁ ግዝረቱኒ እንዘ ኢይትበተክ ምንተኒ እምነ ሥጋሁ ከመ ይክሥት በዘፈቀደ ክሂሎቶ እምኪነ ጥበቡ ንስቲተ ወዘንተኒ ዘገብረ ከመ ይፈጽም ሕገ ዘሠርዐ ለሊሁ እምቀዳሚ።)
ሕጊ ክፍጽም እምበር ክሥዕር ዘይመጸ ጐይታ ድማ፡ ንዓና ንሰብ ሓዲስ ኪዳን ኣብ ክንዲ ግዝረት ጥምቀት ሠርዓልና። ከምቲ ግዝረት ኣብ ዘመነ ብሉይ ብእግዚአብሔር ናይ ዝኣመኑ ሕዝቢ መፍለዪ ዝገበሮ፡ ኣብ ሓዲስ ኪዳን ጥምቀት ሰባት ካብ እግዚአብሔር ውልድነት ዝርኸቡሉን፤ ናይ ብእግዚአብሔር ምእማኖም መፈለዪ ገበሮ። ኣማናዊ ግዝረት፡ ጥምቀት ኮነ። እቲ ዕልቦ ሥጋ ካብ ኣካላትና ከምዘርሕቕ፤ ጥምቀት ድማ መደምሰሰን መስተሥርዪን ኃጢኣት ኮነ። (ቈሎ ፪፥፲-፲፪/2፥10-12 ሮሜ ፪-፬) እምበኣርከስ ኣቐዲሙ ሕጊ ሠሪዑ ነቶም ፈተውቱ ከምዝሃበ: ደጊሙ ድማ ነቲ ባዕሉ ዝሠርዖ ሕጊ ፈጸሞ። ንዓና ድማ ምልክት ዘይኮነ ድኅነት ዘውህብ ሓድሽ ሕጊ ሠርዓልና።
Leave a comment
ኣብዚ ዕለት’ዚ ዘብጽሓና ልዑል እግዚአብሔር ክብርን ምስጋናን ይብጽሓዮ።


text:
ብ ድምጻዊ ጊደዎን በራኺ፣
ብሰንኪ ምቁራጽ በረራ መገዲ ኣየር ሉፍታንዛ ናብ ከተማ ኣስመራ፡ ጉዕዞይ ካብ ከተማ ፍራንኽፈርት ናብ ከተማ ኣስመራ ብመገዲ ኣየር የመን ክኸዉን ቁጠባዊ ዓቅመይ ደሪኹኒ ኢዩ። ስለዚ ብዕለት 20-06-2014 ከባቢ ሰዓት 05:00 ድሕሪ ቐትሪ ብሰዓት ሆላንድ ኣቆጻጽራ ጉዕዞይ ካብ ኣምስተርዳም ኣሃዱ’ኢለ ጀመርክዎ።ድሕሪ ናይ 6 ሰዓታት መኪና ምዝዋር ድማ ከባቢ ፍርቂ ለይቲ ከተማ ፍራንኽፈርት ኣተኹ። ሓደ ለይቲ ምስ ሓወይ ሓዲረ ንጽባሒቱ ኣራፊደ ኣብ መምዘኒ ቦታ መገዲ ኣየር የመን ፍራንኽፈርት በጻሕኩ።
ብዙሓት ኤርትራውያን ደው ኢሎም ስለዝረኣኩ ቁሩብ ደንጉየ ምምጻኤይ ግዳይ ነዊሕ ሪጋ ከይኸዉን ሰጋእኩ። ግን ተመስገን ፈጣሪ፡ ከም ዝፈራሕኵዎ ኣይነበረን። ካብ’ቶም ገያሾ’ቶም ጥረ ገንዘብ ፥ ናይ ሓደራ ደብዳቤ ፥ መድሃኒት ወዘተርፈ ከማልኡ ዝመጹ ይበዝሑ ነይሮም። ድሒረ ከም ዝፈለጥኽዎ፡ ኣብ ኤርፖርት ፍራንኽፈርት ልሙድ ተርእዮ ኢዩ። ኣነ ወዲ ገርሂ ልባ መስመር ፍራንኽፈርት ኣስመራ ፥ ንመጀመርያ ግዜ ይጓዓዘሉ ብምንባረይ፥ ተገሪሄ ንሰለስተ ሰባት ጨጉረዪ ‘ሓከፍ ሓከፍ’ እንዳ በልኩ ተሰኪፈ መልእኽቶም ተቀበልኩዎም። ድሕሪ ሰለስተ መልእክትታት ምቅባለይ ግን፡ ኣነ’ዉን ከምቶም ሙኩራት ገያሾ ፍራንኽፈርት ኮይነ።ንገሊኦም “ኣነ’ዉን ከማልእ’የ መጺኤ’’ ንገሊኦም ኸኣ“ንዓይ’ዉን ሚዛን በዚሑኑ ኢዩ ዘሎ” እንዳ በልኩ ኣፋነክዎም።
ኣብቲ ሰፊሕ ጎልጎል ኤርፖርት ፍራንኽፈርት “AIRBUS A 320” ነፋሪት መገዲ ኣየር የመን ተጸጢሓ ንዓና ክትጽበየና ጸንሔት። እታ ነፋሪት ካብ ኣብ ደገ ኮይነ ዝረኣክዋ ኣብ ዉሽጢ ምስ ኣተኩ’የ ዝያዳ ዕብየታ ኣስተብሂለላ። ንቁመት ዝተዘርግሔ ልዕሊ 30 ወንበር ተር ኢሉ ዝተሰርዔ፥ ንጎኒ ድማ ብ 8 ጽምዲ ወንበር ፥ ኣብ ቀዳማይ ደረጃ ዘሎ ኩርሲ ገዲፍካ ፥ ዝሓዘት ነበረት። ተሳፈርቲ ናይ እዛ ነፋሪት ልዕሊ 80% ኤርትራውያን ኢና ኔርና። ናይ መጨረሻ መዕለቢ ስፍራና ድማ ከተማ ኣስመራ ነበረ።
ናይ ኣጋጣሚ ኮይኑ ኣብ እዛ ዝበረርናላ ነፋሪት ድዩ ወይስ ልሙድ ተርእዮ’ዩ፥ ኣብ ነፈርቲ መገዲ ኣየር የመን ጉዳይ ጽርየት እዛ ዝተጋዓዝናላ ነፋሪት ኣፈንፋኒ ኢዩ ዝነበረ። እታ ነፋሪትና ዓለምለኻዊ ገያሾ መጋዓዚት ነፋሪት ዘይኮነት’ሲ ገዛ ሓራስ ኣድጊ’ያ ትመስል ዝነበረት።እቲ ዝወሃብ ኣገልግሎትን መስተንግዶ ንተጓዓዝቲ ካብ ኣሳሰዪቲ መገዲ ኣየር የመን ብመንጽር እቲ ኣብ’ዚ ግዜ እዚ ዝሽጥዎ ዘለዉ ዋጋ ኣየር ትኬት (ማለት ልክዕ ከም ዋጋ ትኬት መገዲ ኣየር ሉፍታንዛ) ከነጻጸሮ ከሎኹ ፥ ዘይርትዓዊ ዋጋ ወይ ድማ ዘረፋ ኢዩ ጥራሕ’የ ክብል ዝክእል።
መገዲ ኣየር የመን ብሕጊ ሸሪዓ’ያ ትመሓደር። ኣልኮላዊ መስተ፣ ሙዚቃ፥ እቲ ልሙድ ዝኮነ ናብ ርሑቅ ዝበራ ነፈርቲ ፥ ኣብ’ቲ ነዊሕ ሰዓታት በረራ ገያሾ ንከይስልችዎም ኣዛናጋዕቲ ፊልምታት ዘርእዩ’ካ’ዉን ኣብ ነፈርቲ መገዲ ኣየር የመን የለን። እተን ተለቪጅን ኣብ ቅድሜና ተንጠልጢለን ዝነበራ መማላኽዒ ነታ ነፋሪት ክኾና ዝሰቐልዎን ኮይኑ ኢዩ ዝስምዓካ። ንሓንቲ ኣሳሳዪት ናይ’ታ ነፋሪት ”ንምንታይ ገለ መዘናግዒ ተኾነና ፊልም ዘይተርእዩና ? ” ኢለ ምስ ሓተትክዋ ዝረከብክዎ መልሲ “ሓራም” ስለ ዝኮነ ኣብ መገዲ ኣየር የመን ኩልኩል ምካኑ’ያ ሓቢራትኒ። ሕጊ ሽሪዓ ኣብ ”ሰማይ ወ ኣብ ምድሪ” ዝዓይነቱ ፊሎዘፊ ኢዩ።
ሓንቲ ነገር ንመገዲ ኣየር የመን ዝተሓጎስኩሎም ነገር እንተ ሃልያ ነገር ኣኽላ (መግቢ) ብፍላዪ ከኣ እቲ ዉዑይ መግቢ ኢዩ። ጥዑም መኣዛ ዘለዎ መግቢ ነበረ። እንተ እቲ ዉዑይ መስተ (ሻሂን ቡንን) ግን ኣይግድን፥ ናይ ሰማንያታታ ዓመተ ምህረት “ቤት ሻሂ ህይወት” ኢዩ ኣዘካኪሩኒ። መገዲ ኣየር የመን ነቲ ሻህን ቡንን ምስ ሽኮር ኣሕቢሮም ኣፍሊሖም ስለዝዕዱልካ ገያሾ በብዝመረጽዎ ዓቀን ሽኮር ክጥቀሙ ኣይክእሉን ኢዮም። ስለዚ ገያሾ ዘለዎም ምርጫ ክግስምዎ ወይ ክሕረምዎ ጥራሕ ኢዩ።
ጉዕዞና ከም’ቲ ዝተመደበሉ ግዜ’ዩ ተዛዚሙ። ነፋሪትና ልክዕ ሰዓት 21:20 ኣብ ኤርፖርት ሰንዓ ብሰላም ዓለበት። ኤርፖርት ሰንዓ ናይ ቀደም ኤርፖርት ካይሮ’ዩ ኣዘካኪሩኒ። ኣቃውማን ኣሰራርሓን ናይ’ቲ መቐበል ኣጋይሽ ጥራሕ ዘይኮነ፥ ኣገባብን ምሕደራን ገያሾ። ብናተይ ርእይቶ ኣብ ዘበነ እኒ እኒ፥ ሕምባሻ ከሎ እምኒ ካብ ዝተማሃዘ ቅዲ ምሕደራን፥ ኣገባብ ምስትንጋድ ገያሾን፥ ዝተቀድሔ ግዜኡ ዝሓለፈ (Expired) ዝኮነ ምሕደራ ገያሾ ኢዩ። ብ ክልተ ኣውቶቡሳት ካብ ድርኹኪት እታ ነፋሪት ናብቲ ኣብ ስግር ዝርከብ መቀበል ኣጋይሽ ኣደራሽ ተጋዓዝና።ናብ’ቲ ኣብ ሓደ ኩርናዕ ናይ’ቲ ኣደራሽ ድሕሪ ሓደ ጣውላ ኣብ ኩርሲ ኮፍ’ሉ ዕድመ ናይ መርዓ ዘጽሕፍ ዝመስል ዝነበረ በዓል መዚ ድሕነት ኤርፖርት ሰንዓ (ድቢዛ ዝለበሰ) ፓስፖርትናን ፥ ቦርዲንግ ካርድናን፥ ከነረክብ ተሓበረና። ብግምት ድሕሪ ፍርቒ ሰዓት ይኸዉን እቲ በዓል መዚ፡ ነቶም ኣብ ጎደና ሓርነት ”ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ” ዝሸጡ ቖልዑ ክመስል፥ ናይ’ዛ ኩላ ኣዳም ፓስፖርትን ቦርድ ካርድን ኣብ ትሽትሹ ከዚኑ በብሓደ ሽምና ’ዳ ጸውዔ ክዕድል ጸኒሑ፥ ሃንደበት ን ሓደ ገያሻይ ኣብ ጥቅኡ ዝነበረ ፥ ነቶም ዝተረፉ ደቒ ዓድካ ዓድሎም፥ ኢሉ ብ ጀምላ ሃቦ።
ብኣቆጻጽራ ሰዓት የመን 10:30 ምሸት ስለዝነበረ፡ ነፋሪትና ክትበረሉ ዝተመደበላ ሰዓት ከኣ 11:00 ሰዓት ምሸት ብምንባሩ “እቲ በዓል መዚ የመን ድሕነት ኤርፖርት” ከም ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ዝሸጡ ቆልዑ ኣብ ጎደና ሓርነት ፓስፖርትታትና ብጃምላ ንሓደ መጋይሽትና ምሃቡ፡ ግዜ ንምቊጣብ ዝተጠቀመሉ ሜላ’ዩ ኢለ ተቀበልክዎ። ድሕሪ ሒደት ደቃይቅ ናብ እተን ዘምጻኣና ኣውቶቡሳት እንደገና ክንስቀል ተሓበረና። ሃንቀውታይ ናብ ኣስመራ ምብጻሕ ከኣ ብኡ መጠን ዛየደ። ግን እተን ዝተሳፈርናለን ኣውቶቡሳት፡ ድሕሪ ሓጺር ግዕዞ ኣብ ሓደ ድርኹኪት ሓደ ህንጻ ጠጠው ምስበላ ነገሩ ደንጹዩኒ። እቲ ህንጻ ማዕርፎ ገያሾ ናብ ካልእ ሃገራት ዝገሹ (Transit Hall) ኢዩ ነይሩ። ኩሉ ሰብ ደንጽዩዎ ሓበሬታ ከጣይቅ ጀመረ። ድሕሪ ክንደይ ሃሰውሰው ሓደ ቋንቋ እንግሊዝ ዝዛረብ በዓል መዚ መገዲ ኣየር የመን ተረኪቡ። ካብ እቲ በዓል መዚ ዝተረክበ ሓበሬታ ዘርዕድ’ዩ ነይሩ። እቲ በዓል መዚ ቃል ብቃላ “ኣብ ማዕከናት ዜና ከምትከታተልዎ ዘለኩም የመን ኣብ ኩናት ሓድሕድ ኢያ ዘላ። ቅድሚ ሰለስተ መዓልታት ኣብዚ ኤርፖርት`ዚ ናይ ቶክሲ ምቕይያር ተገይሩ ነይሩ። ስለዚ ብሓደ ሓደ ተክኒካዊ ጸገማትን ንድሕንነትኩም ክንብልን ግዜ በረራኩም ተቀይሩ ኣሎ።” በለና።
. . . . ይቕጽል


text:
Radio Erena: 12 November 2020
ኢትዮጵያ፣ ካብ መወዳእታ ወርሒ ጥቅምቲ ኣትሒዛ፣ 52 ግብጻውያን ሒዛቶም ምህላዋ ተሓቢሩ።
እቶም በጻሕቲ ሃገር ምዃኖም ዝተገልጹ ግብጻውያን፣ ናብ ኩዌት ኣብ ዝተበገስሉ እዋን፣ ኣብ ኣዲስ ኣበባ፣ መዓርፎ ነፈርቲ ቦሌ’ዮም ተታሒዞም።
ምትሓዝ እዞም ግብጻውያን፣ ምስ ምግታእ ለበዳ ኮረና ቫይረስ ተተሓሒዙ ዝካየድ ዘሎ ናይ ውሸባ መስርሕ ምዃኑ ብወገን መንግስቲ ኢትዮጵያ ይግለጽ ምህላው ማዕከን ዜና ኣል ሞኒተር ኣፍሊጡ።
እንተኾነ፣ እቶም ግብጻውያን ምስቲ ኣብታ ሃገር ተኸሲቱ ዘሎ ግጭታት ብዝተሓሓዝ ጸጥታዊ ምትእስሳር ተኣሲሮም ከይህልዎ ንዝተፈላለዩ ምንጭታት ብምጥቃስ እቲ ማዕከን ዜና ኣመልኪቱ።
ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ግብጺ፣ ብዛዕባ ምትሓዝ ዜጋታቱ ኣመልኪቱ፣ ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ምዝርራብ ከምዘሎ እቲ ምንጪ ሓቢሩ።
================


text:
Radio Erena: 14 May 2015
መንግስቲ ኤርትራ ካብ መጀመርያ ወርሒ ሚያዝያ ኣትሒዙ ካብ ዝቀየዶም ሓያሎ ሰራሕተኛታት ኩባንያ መጓዓዝያ ሓራትን ጋራጅ መንግስቲ ነበረን፣ ገሊኦም ዝኾነ ደሃይ ከምዘይብሎም ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ካብ ኣስመራ ሓቢሮም።
እቶም ኣብ ዝሓለፈ ኣዋርሕ ኣብ ቀይዲ ዝኣተወ ሰራሕተኛታት ኩባንያ መጓዓዝያ ሓራትን ጋራጅ መንግስቲ ነበርን ካብ ሓለፍቲ ክሳብ ተራ መራሕቲ መካይን ሰራሕተኛታት ጽገናን ኮይኖም፣ ዝተኣስርሉ ምኽንያት ብወግዒ ኣይተፈልጠን።
እንተኾነ፣ እቶም ሰራሕተኛታት መጓዓዝያ ዝተኣስርሉ ምኽንያት ብዘይሕጋዊ መሸጣ ነዳዲን ንብረትን ካልእ ምጥፍፋኣትን’ዩ ዝብል ወረ ከምዝተጋውሐ እቶም ነዚ ሓበሬታ ዝልኣኹ ምንጭታት የረድኡ።
ካብቶም ኣብቲ እዋን’ቲ ዝተኣስሩ ኣስታት 120 ዝኾኑ ሰራሕተኛታት ኩባንያ መጓዓዝያ ሓራትን ጋራጅ መንግስቲ ነበረን፣ መብዛሕቶም ኣብ ካርሸሊ፣ ሻደሻይ መደበር ፖሊስን ካልእ መደበራትን ተቀይዶም ከምዘለዉ ስድራቤታቶም ከረጋግጹ እንከለው፣ ዛጊት ናበይ ከምዝተወስዱ ዘይተፈልጡ ምህላዎም’ውን እቲ ዝበጽሓና ሓበሬታ ብተወሳኺ ይጠቅስ።
ኩባንያ ሓራት፣ ብህግደፍ ዝውነን ትካል ኮይኑ፣ መንግስቲ ብዝገብረሉ ናይ ነዳድን ካልእ ሓለፋታትን ንናይ ብሕቲ ትካላት መጓዓዝያ ብምድዃም፣ ነቲ ካብን ናብን ከተማታት ኤርትራ ዝካየድ ጉዕዞ ዓብሊሉ ይርከብ።
============================


text:
ዜና ቫቲካን!
ሽሕ’ኳ ኣብ ዕለቱ ንናጋሳኪ ጥራይ ዝዘከሩ እንተመሰሉ ቅዱስነቶም ዓሚ ሕዳር ኣብ ሃገር ጃፓን ኣብ ዝገበርዎ ሓውጾተ ኖልዎ ንክልቲኤን ከተማታት ከምዝበጽሑን ኣብቲ ናይ ሓውልቲ ሰላም ንምሉእ ዓለም ደጊም ኩልና ጸሎትናን ቃልስና ንዓለምና ካብ ኒክለሳዊ ኣጽዋር ሓራ ንምግባር ይኹን ኢሎም ተማሕጺኖም ከምዝነበሩ ዝዝከር ኰይኑ ሰንበት ዕለት 9 ፍርቂ መዓልቲ ድሕሪ ጸሎተ መልኣከ ኣግዚኣአብሔር ንክልቲኤን ከተማታት ዘኪሮም ነዚ ዚስዕብ ኢሎም።
ጳጳስ ናጋሳኪ ብፁዕ አቡነ ታካሚ ንኣገልግሎት ዜና ቫቲካን ኣብ ዝሃብዎ መግለጺ ነተን መወዳእታ ሰዓታ ናይ ናጋሳኪ ከምዚ ክብሉ ይገልጽወን፡ ‘ሊትል ቦይ ብዝብል ስም ኣብ ልዕሊ ሂሮሺማ ዝዘነበ ኣቶሚካዊ ቦምብ ንኩሉ ኣናኣቃጸሎን እናተኸኸን እንከሎ ድሕሪ 72 ሰዓታት ኣብ ሰማያት ጃፓን እቲ ዝሓሰመ ካልኣይ ፍጻሜ ማለት ፋት ማን ኢሎም ዝሰመይዎ ካልኣይ ኣቶሚካዊ ቦምብ ኣብ ልዕሊ ናጋሳኪ ዓለበ። ክገርመኩም ተሓሲባ ዝነበረት ኮኩራ እትበሃል ከተማ ኰይና ብናይ ግመን ደመናን ጸገም ድሒና። ስለዚ ነቲ 6 ኪሎን ፈረቃን ዝኸውን ኣቶሚክ ቦምብ ዳርጋ 4 ኪሎሜትር ካብቲ ዝተሓሰበሉ ርሒቁ ይወድቅ እሞ ነቲ 200 ሺሕ ክጠፍእ ዝነበሮ ናብ 80 ሺሕ ኣውርድዎ’ እንክብሉ ሽሕ’ኳ ዘስካሕክሕ እንተኾነ ምዝካሩ ከምዘድሊ እዚ ከኣ ከምቲ ር.ሊ.ጳ ዝበልዎ ካብ ዓለምና እዚ ኣጽዋር እዚ ፈጺሙ ክውገድ ኣለዎ ዓለምና ካብ ኒክለሳዊ ኣጽዋር ሓራ ትኹን ኢሎም።


text:
ጠንበርበር መራሕቲ ጉጅለ ህግደፍ2021-09-28 07:28:55 Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ Published in EPDP Editorial Read 382 times
- font size decrease font size increase font size
ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
ኣብዚ ሰሙን ኣብ ሚድያታት ህግደፍ ላዕለዋይ ኢድ ሒዙ ዝቐነየ ዜና፡ መራሕቲ ህግደፍ “ሓንካስ ብምርኩስ” ከካብ ዝነበርዎ ጐዳጉዲ ወጺኦም፡ “ናይ ህዝቢ ኣኼባታት ኣካይዶም” ዝብል እዩ። እዞም ኣኼባ ከካይዱ ዝቐነዩ፡ መራሕቲ ኣይኮነንዶ ናይ ህዝቢ ኣኼባታት ከካይዱ፡ ናታቶም ኣኼባታ ካብ ምክያድ እውን ንነዊሕ ግዜ በዂሮም ዝጸንሑ እዮም። እቲ ኣብዚ እዋንዚ ህዝባዊ ኣኼባታት ምክያዶም፡ ዋላ ተሓቢኦም እንተጸንሑ ሕማቕ ኣይመኾነን። እቲ ቀንዲ ናይ ኣኼባታቶም ኣጀንዳ መሰረታዊ ፖለቲካውን ማሕበር-ቁጠባውን ጸገም ህዝቢ ኤርትራ ንምፍታሕ ዘይኮነ፡ ሎሚ እውን ናይ ክተት ንውግእ ነጋሪት ንምድሳቕ ምዃኑ ግና የሕዝንን የተዓዛዝብን። ኣጀንደኦም ዋላኳ ክኸዋውልዎን ባዛዕባ መጻኢ ልምዓት ከምስልዎን እንተፈተኑ፡ ናይ ውግእ፡ ክተትን ርድኡናን ምንባሩ ግን ካብ ህዝቢ ኣይተኸወለን።
ኣብዚ ቀረባ እዋን ጸሓፊ ህግደፍ ኣልኣሚን መሓመድ ስዒድ ላዛ ብዝጉደሎን ብዘይተኣደበን ኣብ ሕድሕዱ ዝጓነጽን ዝሃቦ መግለጺ፡ ቀንድን እዋናውን ኣጀንዳ ናይቲ ብስማዊ ደረጃ ዝመርሖ ግንባር፡ “ሓድነት ኢትዮጵያ ምዕቃብን ንህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ምጥፋእን” ምዃኑ ከም ዝኣወጀ ዝዝከር እዩ። ናይዚ ዝጠቐስናዮ ናይቶም መራሕቲ ወፈራ ናብ ኣኼባታት ዕላማ ከኣ ነዚ ኣልኣሚን ዝበሎ ዘይኤርትራዊ ዛዕባ ንምስራጽን ንምዕማቕን እዩ ተኻይዱ። እዚ ኣካይዳ ብመሰረቱ ነቲ ዝያዳ ንህዝቢ ኤርትራ ዘገድሶ፡ ሃገር ናይ ምድሓንን ምህናጽን ዕማም ዝጓሰየ እዩ። ካብዚ ሓሊፉ ናይቲ ጉጅለ ኣብ ናይ ካለኦት ጉዳይ ኢድ ኣእዳውነት ሓድሽኳ እንተዘይኮነ ዝያዳ ዘዕዝዝ እዩ።
እቲ ኣዝዩ ዘገርም እቲ ጉጅለ ሎሚ እውን ህዝቢ ኤርትራ ክድህለለለይ ይኽእል እዩ ዝብል ተስፋ ምሕዳሩ እዩ። ህዝቢ ኤርትራ ሕቶታቱ ስለ ዘይመለሰሉን ኩሉ መሰላቱ ገፊፉ ይድህኾ ስለ ዘሎን ከምዝተቐየሞን ይቃለሶ ከም ዘሎን ህግደፍ ዝተሰቆሮ ኣይመስልን። ኣይኮነንዶ ኣብ ኣርዑት ህግደፍ ናይ ምንባር ኣዝዩ መሪርን ሃብታምን ተመኮሮ ዘለዎ ህዝቢ ኤርትራ፡ ዝኾነ ህዝቢ ካብ ተመኩሮኡ ተማሂሩ ፈታዊኡን ጸላኢኡን ከም ዘለሊ እውን እቲ ጉጅለ ኣብ ግምት ኣየእተወን። ናይዚ ቀንዲ ጠንቂ ከኣ ክቱር ትዕቢትን ንዕቀት ኣብ ልዕሊ ህዝብን እዩ። ህዝቢ ኤርትራ ብሰንኪ ህግደፍ በብግዜኡ ዝጻሕተሮ ህውከት ብናይ ውግእ ጐስጓስን ክተትን፡ ብወረ ዘይኮነ ብተግባር ከም ዝላደየ ይፈልጥ እዩ።
ክሳብ ክንድዚ ሃብታም ተመኩሮ ንዘለዎን መሰረታዊ ሕቶኡ ስለ ዘይተመለሰሉ ኣዝዩ ዝተቐየመን ህዝቢ፡ ሎሚ እውን ኣብ ትግራይ፡ ጐንደር፡ ወሎን ዓፋር ኢትዮጵያን ከይደ ክዋጋእ እየ’ሞ፡ ነቲ ውግእ ንረብሓ ህዝብን ሃገርን ኤርትራ ዝካየድ እዩ ኢልኩም ፍለጡልናን ሰብኣውን ንዋታውን ሓገዝ ከኣ ኣበርክቱለይ ዝብል ጻዋዒት ካብቲ ጉጅለ ምስማዕ ምስ ምንታይ ከም ዝቑጸር ኩሉ የስተንትኖ። እቲ ጉጅለ ዓቕሉ ስለ ዝጸበቦ እንተዘይኮይኑ፡ እዚ ጸዋዒት ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ኤርትራ ተቐባልነት ክረክብ’ዩ ካብ ዝብል እምነት ነቒሉ ዝብሎ ዘሎ እዩ ምባል ኣዝዩ የጸግም።
ህግደፍ “ብዕራይሲ ዝበልዖ ሳዕሪ እምበር፡ ዝጽበዮ ገደል ኣይረኣዮን” ከም ዝበሃል፡ እቲ ብዘይሕሳብን ሳዕቤናቱ ብዘይምርዳእን ብናይ ሕነ ምፍዳይ ክቱር ቅርሕንቲ ዘሊሉ ዝኣተዎ፡ ምውጻኡ ጸጊምዎ ዘሎ ውግእ “ንህልውና ኤርትራ” ዝካየድ ዘሎ ኣምሲሉ የቕርቦ ኣሎ። እቲ ሓቀኛ ምስጢርን ትርጉምን ናይቲ ውግእ ግና፡ እቲ ጉጅለ ኣብ ልዕልቲ ሕነ ናይ ምፍዳይ ህርፋን፡ እንተተኻኢሉ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ጐብለል ክኸውን እንተወሓደ ከኣ፡ ኣብ ኤርትራ ዕድመ ልክዕ ስልጣን ንምድልዳል ዝመሃዞ እዩ። መሪሕቲ እቲ ጉጅለ ነዚ ሓደገኛ ምህዞ ከም ዘለዎ ፊትንፊት ናብ ህዝቢ ኤርትራ ምቕራቡ ተቐባልነት ከም ዘይረክብ ኣዳዕዲዖም ይፈልጥዎ እዮም። ስለዚ ንህዝቢ በታ እተሕምሞ “ሃገር ኣብ ሓደጋ ትወድቕ ኣላ’ሞ ነድሕና” እትብል መዝሙር ምቕራብ ጽብቕቲ መሕብኢት ገይሮም ስለ ዝርድእዋ ኣብቲ ኣኼባታት ከኮማስዕዋ ቀንዮም። ሃገር እትድሕን ግና ኣብ ዘይጉዳይካ ዘሊልካ ብምእታው ዘይኮነ፡ ንዘቤታዊ ጉዳይካ ቀዳምነት ብምሃብን ሓባራዊ ረብሓን ጣልቃ ዘይምትእትታውን ዝመሰረቱ ዝምድና ብምምዕባል ጥራይ እዩ።
እዚ ህግደፍ መሬት ከም ዕንቊ ምስ ጸበበቶ ዘርእዮ ዘሎ ጠንበርበር ዝተለምደ እምበር ሓድሽ ኣይኮነን። ዝሓለፈ ተመኩሮን ባህርያትን ህግደፍ ዳህሲስና ንዕዘቦ ዘለና ተርእዮ እንጽበዮ እምበር ዝሕደሰና ኣይኮነን። ህግደፍ ከኣ እቲ ባህሪኡ ዝፈቕደሉ እዩ ዝሰርሕ ዘሎ። ንመጻኢ እውን ከከምቲ ከጋጥም ዝኽእል ምዕባለታት መልክዓቱ ክልውጥ ይኽእል እምበር ተግባራት ህግደፍ በዚ ዝኸዶ ዘሎ መንገዲ ጥፍኣት ካብ ምቕጻል ወጻኢ ኣይክኸውንን እዩ። ስለዚ ህዝብን ፖለቲካዊ ሓይልታትን ኤርትራ ክንግደሰሉን ግዜ ሂብና ክንሓስበሎን ክንሰርሓሉን ዝግበኣና ንኤርትራ ካብቲ ጉጅለ ህግደፍ ኣንጻራ ዝስሕሎ ዘሎ ናይ ጥፍኣት ሴፍ ምድሓን እዩ። ድሕሪ ሕጂ ናይቲ መመሊሱ ናብ ጥፍኣት ዝዕዘር ዘሎ ጉጅለ ኣበሳ ክንጽብጽብ እነባኽኖ ግዜ ክህሉ ኣይግባእን። ካብኡ ዝተፈለናን “ሃገርና ንሕና ኣለናልኪ” እንብልን ምዃና ብመርገም ዘይኮነ፡ ብግብሪ ሰሪሕና ከነርኢ ኣብ እንሕተተሉ ወሳኒ ግዜ ከም ዘለና ነስተውዕል።
ህዝቢ ኤርትራ ዝሓለፈ ተመኩሮ ናይቲ ጉጅለ ግጉይን ዘይህዝባውን ምዃኑ ጠፊእዎ ዘይኮነ፡ “ጽባሕ ደኾን ዝሓሸ ይመጽእ ይኸውን” ብዝብል ብተስፋ ዝተጸመሞ ግዜ ሓጺር ኣይኮነን። እቲ ጉጅለ ግና ቀዳምነት ዝወሃቦ ኤርትራዊ ኣጀንዳ ጓስዩ፡ ምናልባት እውን ነቲ ዝተመዝገበ ኤርትራዊ ሃገራዊ ልኡላውነት ንድሕሪት ከይመልስ ዘስግእ ናይ ጥዑሳት ምርጫ እዩ ዘታቲ ዘሎ። ስለዚ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ክንዲ ብቃልሱ ናብ ራህዋ ምስጓም ንቐጻልነት ናይዚ ጉጅለ ንብረቱን ህይወት ደቁን ክግብር ኣይግበኦን። ነቲ እዚ ጉጅለ ዘወጣውጦ ዘሎ ናይ “ክተት ናብ ውግእ” መጸዋዕታት “ስለምንታይ? ንረብሓ መንከ?” ዝብሉ ሕቶታት መሊሱ ተስፋ ዘቑርጽ መልሲ ሂቡ ንጠንበርበር መራሕቲ ህግደፍ ከምክኖ እዋኑ እዩ። ካብዚ ሓሊፉ እቲ ጉጅለ ተግባራቱ ንምጽብባቕ ዝዝምሮ መዛሙር ተቐቢልካ ምቅላሕ፡ ነቲ ጉጅለ ጥራይ ዘይኮነ፡ ንዘስንቕዎ፡ ዘዕጥቕዎን ንኺድ ጥራይ ዝብልዎን እውን ጽባሕ ዘሕትቶምን ዘጣዕሶምን እዩ።


text:
ስለ ተልእኾኻ ምንባር
ብኣድሓኖም ሕዱግ
መድሓኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ናብዚ ምድሪ ኪመጽእ ከሎ። ንጹር ተልእኾን ዕላማን ሒዙ'ዩ መጺኡ፣ ነዚ ናይ ጎይታ ዕላማን ተልእኾን ከኣ መጽሓፍ ቅዱስ ብብዙሕ ቃላት ገሊጹልና ኣሎ፣ ካብቲ ብዙሕ። ምስቲ ከልዕሎ ደልየ ዘለኹ ዛዕባ ዚኸይድ ቃል ኣስዒበ ክጠቅስ፧
ናብ ማዕዶ ንሳገር”
ኣብ ማር.4፣35-41 ጎይታ ንደቀ መዛሙርቱ ናብ ማዕዶ ንሳገር በሎም። ሃዋርያት ሓደ ካብቲ ኣብ ህይወቶም ዝነበሮም ጽቡቕ ነገር ኩነታት ምስ በድሆም እንተዘይኮይኑ ተቐዳዲሞም ናይ ዘይምእዛዝ ተርእዮ የርእዩ ኣይነበሩን። ዝበዝሑ ካብኣቶም ጎይታ ንዝበሎም ነገራት ብፍጥነት ብምቕባል ክትግብርዎ ዝጓየዩ ፍጹማት እኳ
ደብዳቤ ካብ ሓደ ኤርትራዊ ክርስትያን ናብ ፕሬዝደንት ሃገረ ኤርትራ ኣቶ ኢሰያስ ኣፎወርቂ
ኩቡር ፕሬዝደንት ሃገረ ኤርትራ ኣቶ ኢሰያስ ኣፎወርቂ ካብ እግዚኣብሄር ኣቦናን ካብ መድሓኒና የሱስ ክርስቶስን ጸጋን ስላምን ንዓኻ ይኹን። ኣምላኽ ከኣ ኣብ ህይወትካ ብሰላምን ዕረፍትን ኣብ ሓዳርካ ብፍቕርን ስኒትን ኣብ ስራሕካ ኸኣ ብምስትውዓልን ጥበብን የሰኒኻ። ኩቡር


text:
- Other languages
ምምስቓል ኣእምሮ
ምምስቓል-ኣእምሮ (Schizofreni) ሕማም ኣእምሮ ኮይኑ፡ እቲ ብኡ ዝተጠቕዐ ሰብ፡ ኣብ መንጎ ፋንታዝያን ክውንነትን ክፈሊ የጸግሞ። እቲ ግዳይ ናይዚ ሕማም ዝኾነ ሰብ፡ ንነብሱ ከምዝሓመመ ጌሩ ስለዘይወስዳ፡ ክትፍውሶ ኣጸጋሚ ይገብሮ። ሓደ ሰብ በዚ ሕማም ተለኺፉ ማለት ግን ክቕበጽ ኣለዎ ወይ ውን ዳግማይ ናብ ንቡር ኣይምለስን ማለት ግን ኣይኮነን።
ምምስቓል-ኣእምሮ እንታይ እዩ?
35000 ሽወደናውያን ምስዚ ሓደገኛን ንነዊሕ ዝጸንሕ ሕማም-ኣእምሮ ዘኸትልን ሕማም ምምስቓል-ኣእምሮ ይነብሩ። ሕማም-ኣእምሮ ብሰንኪ ዘኸትሎ ጸገማት ከኣ፡ ክውንነት ናይ ምርዳእ ዓቕሚና የዘምብዖ። እዚ ዝምባዔ ኸኣ ብወገኑ ድንግርግር፡ ዓጀውጀውን ምቕይያር ጠባያትን ይወልድ። እቲ ዓጀውጀው (ብንቑሕካ ዝርአ ሕልሚ) ኩሉ-ህዋሳዊ ዝዓይነቱ ክኸውን ይኽእል። ኣዝዩ ልሙድ ዝኾነ ዓጀውጀው ብመልክዕ ድምጺ ዘጋጥም ኮይኑ፡ ነቲ ግዳይ ገለ ነገራት ክገብር ዝእዝዝ ድምጺ ወይ ውን መልእኽቲ እዩ። እቲ ግዳይ ነቲ ዝሰምዖ ከምዚ ግበር ዝብል ድምጺ ተቐቢሉ ከተግብሮ ምስ ዝጅምር፡ እቲ ከጋጥም ዝኽእል ኣዝዩ ሓደገኛ ነገር ክኸውን ስለዝኽእል፡ ቀልጢፍካ ሓገዝ ምሕታት ኣገድሲ እዩ።
ድንግርግር ክበሃል እንከሎ፡ ካብ ኣብ ከባቢኻ ዝተፈልየ ስእሊ ናይ ነገራት ምህላው ማለት እዩ። ንኣብነት፡ እቲ ግዳይ ንነብሱ ሰብ ይኽተሎ ከምዘሎ፡ ከም ዝተሰመመ ወይ ውን ንህይወቱ ከምዝሰግእ ጌሩ ይወስዳ። ሓደ ነገር ወይ ውን ፍጻሜ፡ ብሃንደበት ካልእ ዝተፈልየ ስእሊ ወይ ትርጉም ይወሃቦ። ግዳያት ናይዚ ሕማም፡ ዝኾነ ክዛረብ ዝርእይዎ ሰብ ብዛዕብኦም ሕማቕ ይዛረብ ከምዘሎ ጌሮም ይወስድዎ። ኖርማል ናይ ቴለቪዥን መደብ ውን ብሃንደበት ናብኦም ዝቐንዐ ስዉር መልእኽቲ ከምዘለዎ ጌሮም ይወስድዎ።
ብካሜራ ወይ ውን ብድምጺ ሰብ ይከታተለኒ ኣሎ ኢልካ ምሕሳብ ውን ልሙድ ነገር እዩ። ንጥዑያት ሰባት ቅቡል ዘይኮነ ትንተና ወይ ውን ምጉት፡ ንብሕማም ኣእምሮ ዝተለኽፈ ሰብ ቅቡል ኮይኑ ክርአ ይኽእል። ካልእ መለለዪ ሕማም ምምስቓል-ኣእምሮ፡ ምቕይያር ኣገባብ ኣዘራርባ እዩ። ከም ንኣብነት፡ ምውሓድ ዘረባ፡ ገደብ ዘይብሉ ዝተራእየካ ምዝራብ ከምኡ ውን ምድስካል ድርኺትን ዝኣመሰለ የጠቓልል።
መብዛእትኦም ብሕማም ምምስቓል-ኣእምሮ ዝልከፉ ሰባት እቶም ኣብ ክሊ ዕድመ 20 ክሳብ 30 ዝርከቡ እዮም። ጠንቂ ሕማም ንብጹር ዝፍለጥ እኳ እንተዘይኮነ፡ ብትውልዲ ክውረስ ግን ይኽእል እዩ። ብዕሸልካ እንከለኻ ዘጋጥም ማህሰይቲ ዝፈጥሮ ሃልኪ፡ ኣብ ህይወት ዘጋጥሙኻ ሽግራትን ፍኑው ዝውተራ ሓሺሽ ካናቢስ ውን በዚ ሕማም ንኽትጥቃዕ ተራ ክህልዎም ይኽእል እዩ።
በዚ ሕማም ህይወተይ ብኸመይ ይጽሎ?
ክመጽእ እንከሎ እዚ ሕማም ብውሑዱ ንኣስታት 6 ወርሒ ዝጸንሕ እኳ እንተኾነ፡ ምሉእ ህይወትካ ዝኽተለካ ግን ክኸውን ይኽእል እዩ። እዚ ሕማም ከምልምሰናን፡ ንባዕላዊ-ስምዒትና ውን ከቢድ ስንብራት ዝገድፍን ክኸውን ይኽእል። ግዳይ ናይዚ ሕማም ዝኾነ ሰብ ክሰርሕ ወይ ውን ክመሃር ኣብ ዘይክእሉሉ ደረጃ ይወድቕ። ግዳያት ምስ ውሽጦም ጥራይ ይድረቱን ጻርጻር ውን ክብሉን ይረኣዩ። ሕማም ምምስቓል-ኣእምሮ፡ ጭንቀትን፡ ሻቕሎት ቃዝኖትን፡ ክትድቅስ ዘይምኽኣልን ዝኣመሰሉ ሳዕቤናት ዘኸትል፡ ደጊምካ ንነብስኻ ከተለልያ ከምዘይትኽእል ዝገብር ሕማም እዩ።
ሕማም ኣእምሮ፡ ግዳይ ፍርህን ውርደትን ክገብረካ ይኽእል እዩ። ኣሸጋሪ ክኸውን ዝኽእል እኳ እንተኾነ፡ እቲ ዝስመዓካ ነገር ንሰብ ምሕባር ኣገዳሲ እዩ። እቲ ሕሙም ዘርእዮ ጠባያዊ ምቕይያር ክፍወስ ዝኽእል እዩ።
ሓውየ ናብ ንቡር ክምለስ ይኽእል`ዶ?
እዚ ሕማም ነባሪ እኳ እንተኾነ፡ ገለ ዓመታት ድሕሪ ምሕላፉ ግን ደሓን እንዳኾነ ይኸይድ። ገለ ምስትኽኻላት ብምግባር ግን፡ እቲ ግዳይ ከም ሰቡ ንቡር ዝኾነ ህይወት ክመርሕ ይኽእል እዩ። ብዜካ`ቲ ዝግበረልኩም ሕክምናዊ ፍወሳ፡ ማሕበራዊ ግዳፍን ትርጉም ዘለዎ መዓልታዊ ንጥፈታት ምክያድን ውን ኣገዳሲ እዩ። እቲ ሕማም ግዳይ ፍኑው ዝውተራን ቃዝኖትን ክትከውን ስለዝደፋፍእ፡ ጽቡቕ መግብን እኹል ድቃስን ውን ካብዚ ክትወጽእ ክገብር ይኽእል እዩ።
ባዕልኹም ወይ ውን ቤተ-ሰብኩም፡ ግዳይ ሕማም ኣእምሮ ኮይኑ ወይ ይኸውን ኣሎ ኢልኩም ምስ እትትርጥሩ፡ ናብ ማእከል-ጥዕና፡ ማእከል መንእሰያት ወይ ውን ሲካትሪያዊ ማእከል ኣባጽሕ ብምኻድ ሓገዝ ሕተቱ። ብሕማም ምምስቓል-ኣእምሮ ዝተለኽፈ ሰብ ናብ ንቡር ክምለስን ደጊሙ በቲ ሕማም ከይሳቐን ምእንቲ፡ ግድን ክፍወስ ኣለዎ።
መስርሕ ምንጻር ሕማምን ፍወሳን
ሕማም ምምስቓል-ኣእምሮ ክንጸር ምእንቲ፡ እቲ ኣእምሮኣዊ ምዝንባል ብውሑዱ 6 ወርሒ ዘቊጸረ ክኸውን ኣለዎ። ነቲ ሕማም ካብ ካልኦት ሕማማት ኣእምሮ፡ ሳዕቤን መድሃኒታትን ድሮጋን ዘስዓቦ ኣይኮነን ኢልና ክንድምድም ምእንቲ፡ ባህሩ ንምንጻር ዝዓለመ ደቂቕ ምርመራ ምክያድ የድሊ። ተጻያዊ ግብረ-መልሲ ናይቲ ሕማም ገቲኡ መዓልታዊ ህይወት ግዳያት ዘቃልል ጸረ ሕማም ኣእምሮ ዝኾነ መድሃኒታት ኣሎ እዩ። እቲ ኣገባብ ፍወሳ፡ ድጋፋዊ ዝርርብን ፍወሳ ኣእምሮን (ሳይኮተራፒ) ውን ዘማልአ እዩ። ግዳያት ናይዚ ሕማም ኣብ ህልዊ ስርሑ ወይ ውን ዳግማይ ናብ ስርሑ ንኽምለስ፡ ቕልጡፍ ምርዕዓም ክግበረ ኣለዎ። እዚ ምርዕዓም`ዚ ዋላ`ቲ ግዳይ ምሉእ ብምሉእ ዝሓወየ ምስዝመስል ውን ክግበረሉ ኣለዎ።
ድሕነት ኣዝዩ ኣገዳሲ ረቋሑ ስለዝኾነ፡ እቲ ግዳይ ኣብ ጥርዚ ናይቲ ሕማም ኣብ ዝርከበሉ ግዜ፡ ፍወሳ ኣብ መንበሪ-ገዛ ግዳይ ወይ ውን ኣብ ፍሉይ ክፍሊ መእለዪ-ሕሙማት ምስ ዝካየድ ተመራጺ እዩ። እቶም ኣብ ጎኒ ናይቲ ሕሙም ደው ዝብሉ ወለዲ ውን፡ ግዳያት ሃለኽለኽን ገልታዕታዕን ስለዝኾኑ ንዕኦም ውን ድጋፍ ከድልዮም ይኽእል እዩ።


text:
ትስፍው ዓመት 2019 ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ፡ ኣንጻር መላኺ ስርዓት
ትስፍው ዓመት 2019 ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ፡ ኣንጻር መላኺ ስርዓት
ህዝብና ኣብ ትሕቲ ባዕዳዊ ምሕደራ ዝተሳቐዮ፡ ክብሩን መሰሉን ተገፊፉ ዝተዋረደሉ ዓመታት ኣዝዩ ብዙሕ እዩ።ይኹን’ምበር ድሕሪ ነጻነት፡ ብደቁ እሞ በቶም ካብ መግዛእቲ ነጻነት፡ ካብ ጭቆና ሓራ ከነውጽኣካ’ና ኢሎም ምስ ስውኣት፡ህዝቢ ኤርትራን፡ ኣሕጉራዊ ሕብረተ ሰብ ዓለምን መብጽዓ ዝኣተው፡ ብመስዋእትን ጅግንነትን ዝተረኽበ ዓወት፡ ዋኒን ብሕታዊ ስልጣኖም ገይሮም ዝኸሓዱ ውሑዳት ጉጅለ መላኺ ስርዓት፡ ኣብ ታሪኽ ኤርትራ ተራእዩን ተሰሚዑን ዘይፈልጥ፡ ሓርነት ንፍጹም ግፍዒ ጭቆና፡ ሰላም ንፍጹም ዕግርግር ኵናት ቀይሮም ንህዝብና ክሳዱ ረጊጾም ንሕና’ና ክብሉ ተራእዮም።
ውልቀ መላኺ ስርዓት ምስ ጉጅልኡ፡ ነዚ ሎሚ ዘለዎ ደራጃ በሓትነት ስልጣን ንምብጻሕ ቀስ ብቀስ ካብ’ታ ሃገራዊት ኣሃዳዊት ሙውቅቲ ስድራ ቤት ጀሚሩ ክሳብ መንግስታዊ ኣካላት ብምፍርራስ፡ ሓሊፉ ነቶም ከድምዑ ክገብሩ ፡ከስምዑ ይኽእሉ ዝብሎም ነባራት ላዕለዎት ሰበ ስልጣን ተጋደልቲ፡ ጋዜጠኛታት፡ መራሕቲ ሃይማኖት፡ ምሁራት፡ ኣብ ጎደናታት ኤርትራን ጎረባብቲ ሃገራት እንዳሃደነ ጨውዩ ብምእሳርን ብምጥፋእን ከም ቀዳማይ መደቡ ሒዙ ተላዕለ።
ቀጺሉ ንልዕሊ 24 ዓመት ብፍሉይ ኣተሓሕዛ ክግበረሉ ዝተፈርደ መንእሰይ ኤርትራ’ዩ ነይሩ። መጻኢ ወለዶ መንእሰይ ኤርትራ ንተግባራት መላኺ ስርዓት እንተስ ብንቅሓት፡ እንተስ ብባህርያት ዝነበሮ ዕድመ ከይቃወም ተባሂሉ ግምት ዝተዋህቦ ብግቡእ መደብ ተታሒዝሉ፡ ብእኩብ ብሽም ሃገራዊ ኣገልግሎት ካብ ገዝኡ፡ትምህርቱ፡ስርሑን ብኣስገዳድ ንወታሃደራዊ ስልጠና ሓውሲ ማእሰርቲ ኣብ ትሕቲ ፍጹም ቁጽጽር ክውዕል ምግባሩን፡ ብዙሕ ከይጸንሐ ከኣ ነዚ ሓይሊ መንእሰይ ኣብ ርሱን ኵናት ከም ዝጠፍእ ገበሮ። ነቲ ካብ’ዚ ኵናት ዝተረፈ መንእሰይ ከኣ ይሃሉ ኣይሃሉ ክሳብ ለይቲ ሎሚ ኣብ’ቲ ግዜኡ ዝሓለፎ መስርዕ ሰራዊት ሃገራዊ ምክልኻል ኣብ መዛግብ ተሓይሩ ከም ዝነብር ገበሮ። ከም መቀጸልታ’ዚ ሕሱም ታሪኽ፡ ሕልፈት ዘይብሉ ሂወት፡ ዝመረሮም መንእሰያት እታ ክገብርዋ ዝክእሉ ነፍስኻ ምድሓን ስለ ዝነበረት፡ ነታ ዝፈትውዋ ሃገሮም ገዲፎም ካልእ ምርጫ ዘይብሎም ንስደት ከምርሑ ተገደዱ። እቲ ምርጫ ዘይብሉ ስደት’ውን ክንደይ ሂወት መንእሰይ ዝጠፍኣሉ ተወሳኺ መወዳእታ ዘይብሉ ታሪኽ ገዛእ ርእሱ ዘለዎ ዝሓለፈ ኩነታት ዝምስክሮ ሳዕቤን ጥፍኣት መንእሰይ፡ ጠንቒ ምሕደራ ምልካዊ ስርዓት’ዩ።
ውልቀ መላኽን ጉጅልኡን፡ እቶም ብዘይሕቶን ርእይቶን ንዝተዋህቦም ሓደገኛ ትእዛዝ ብዘይ ወዓል ሕደር ዝፍጽሙ ተሓባበርቶም፡ ስርሓቶም ምስ ወድኡ ከኣ፡ ከም ውጽኢት ስድራ ቤት ተብታቲና፡ ምምሕዳራት ፈራሪሱ፡ ህዝቢ ጸኒቱ፡ መንጸብረቅታ ሃብታም ባህሊ ህዝቢ ኤርትራ’ውን ምስኡ ጠፍኡ ክተርፍ ተበየነሉ።
ውልቀ መላኺ ስርዓት ደጊም ንዝወጠንክዎ ክዛዝሞ ዝክልክለኒ የለን’ሉ ብምሕሳብ፡ ኣንጻር’ቲ ኩሉ ኣብ መስኮት ኤሪ-ቲቪ ዝዛረቦ ዝነበረ ቀይሩ፡ ነዚ ዝስዕብ ክዛረብ ተሰምዐ።
ኣይከሰርናን
ህዝቢ ኢትዮጵያን ኤርትራን ክልተ ህዝብንታት’ዮም ዝብል ዕሽነት’ዩ
ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮ ባዕልኻ ምርሓና
ቅዋም ምጽዳቕ፡ ዶብ ምምልካት ቀዳምነት ንህቦ ሕቶና ኣይኮነን
ደጊም ድሕሪ’ዚ ኩሉ ኣሽካዕላል ውልቀ መላኺ፡ ህዝቢ ኤርትራ ብውሽጥን ብደገን ብሓደ ቃል፡ ነዚ መሰረት ዘይብሉ ዘረባ ንዕለቱ ኮኒኑ፡ ከይወዓለ ከይሓደረ ተወዳዲቡ ኣንጻር መላኺ ስርዓት ህግዲፍ ገጽ ንገጽ ተፋጠጠ። ካብ ሓምለ 2018 ጀሚሩ ከኣ ኣብ’ቲ ዝነብረሉ ሃገራት ተጠርኒፉ ዕርዲ ፍትሒ ኣቍሙ ህዝቢ ከንቅሕን ክሰርዕን ጀመረ። ኣብ ሓጺር ኣዋርሕ ባይቶታት መስሪቱ፡ ነቲ መላኺ ስርዓት ህግዲፍ ” ሎሚስ ህዝቢ ኤትሪትራ ጠፊኡን ፋሕፋሕ’ሉ እዩ’ሞ መደባተይ ክዛዝም ዝኽልክለኒ የልቦን’ሉ” ዝሓሰቦ፡ ህዝቢ ከም ዘሎ ዘመስከረሉ ሰዓት ኮነ። ህዝብና መሰሉን ክብሩ ክሕሎ ህላውነቱን ሃገሩን ከውሕስ ስለ ዝነበሮ ከኣ ንህግዲፍ ዘህተፍተፈ፡ ጨርቁ ደርብዩ ክሳብ ዘዕበድበዶ ግብራዊ መልሲ ዕቱብ ፍጻሜታት ብዓጸፈታ መለሰ።
2018 ዓመት ተወዲኡ ከም መቀጸልታ ዓመተ 2019 ተቀልቐለት፡ ህዝብና ንዘበገሶ ሃገራዊ ጉዳይ ኣብ ዝረኸቦ ኣጋጣሚታት፡ ንዝጀመሮ መደባትን ዕማም ድሕነት ሃገር ናህሪ ወሲኹ ኣሳለጦ። ማሕበራዊ መራኸቢ ብዙሓት ኤርትራ ተስፋ ሰላምን ዕርቕን ስኒትን ሒዙ ተቀልቐለ። ኣብ’ዚ እዋን ንሓድነትን ስኒትን ህዝቢ ኤርትራ ረብሓ ዘይብሎም መርዚ ኣፈላልይ ክነዝሑ ገገል ውልቀ ሰባት’ኳ እንተ ተቀልቐሉ፡ ዝተበገሱ ዕላማ ከይሰለጦም ፈሸለ።
ባርዕ ቃልሲ ቀጸለ’ሞ፡ ፖለቲካውያን ሓይልታት ኤርትራ እጃመን ኣልዒለን፡ህዝበን ክጠራነፍ ክለዓዓልን፡ ብዓንቶብኡ ዝሓዝኦ መስመር ቃልሲ ድሕር ከይበላ፡ ንሕቶ ህዝቢ መልሲ ዝሃባሉ ኣብ ሓድነታዊ ጉባኤታት ዝሰጎማሉ ዓመት ከኣ ኮነ። ውድብ ሓድነት ንዲሞክራሲያዊ ለውጢ ሓደ ኣካል ፖለቲካዊ ሓይሊ ኤርትራ ፍጹም ሓድነታዊ ውሳኔ ዘዕወተ ኮይኑ’ዩ።
ድሕሪ ነዊሕ ዓመታት ድምጺ ህዝቢ ኤርትራ ሰሚሩ ደሚቝ ዝተሰምዓሉ ፍረ ቃልሲ ዝሃበ ዕውት ዓመት ኮነ። ነዚ መንፈስ ተስፋን፡ ሕልምን ባህግን፡ ትጽቢትን ድሌትን ህዝቢ ኤርትራ ዘረጋገጸ፡ ሕጂ’ውን ነዚ ሒዝዎ ዘሎ መስመር ቃልሲ ኣብ ሓድሽ ዓመት፡ ብሓድሽ መብጽዓን ሓይልን ክቅጽሎ፡ ዓወት ርሑቕ ኣይክኸውንን’ዩ።
ምስ’ዚ መልእኽቲ ኣተሓሒዙ ውድብ ሓድነት ንዲሞክራሲያዊ ለውጢ ንኩሉ ደላይ ፍትሒ ዝኾነ ህዝብና ርሑስ በዓል ሓድሽ ዓመት፡ ዓመት ስኒትን ሓድነት ህዝብና ይግበረልና እንዳበለ፡ ግብራዊ ክኸውን ዘበገስናዮ ስርሓትን፡ ተሪፉ ንዘሎ ዕማማት ዝያዳ ኣቃልቦ ዘድልዮ ክሕብሓብ ዝግብኦን ሓድነት ስኒት ፖለቲካዊ ሓይልታት፡ ማሕበራት፡ዜጋታት ኤርትራ ምስጢር ዓወትና ምዃኖም ምፍላጥ ምርድዳእ ይግባእ።
ዘለኣለማዊ ክብርን ዝኽርን ስውኣትና
ዜናን ሓበሬታን ውሓዲለ
26 ታሕሳስ 2019


text:
መልእኽቲ ኣ/መ ውሓደለ ኣቶ ተስፋሚካኤል ዮሃንስ ብምኽንያት በዓል ልደትን ሓድሽ ዓመትን 2020
ርሑስ በዓል ልደትን ሓድሽ ዓመትን 2020
ኣብ ውሽጥን ኣብ ወጻእን እትነብር ዝኸበርካ ህዝብና፡ ርሑስ በዓል ልደትን ሓድሽ ዓመትን ይግበረልና እንዳበልና ብስም ኩሎም መሪሕነትን ኣባላትን ውሓዲለ ሰላምታና ነቕርበልኩም። ኣብ ዘይንቡር ኩነታት ከም ንቡር ወሲድና ነዊሕ ጉዕዞ ከይድና’ና። ኣብ ከም’ዚ ዘተሓሳስብ ኩነታት ከኣ ንቅንያት በዓል ልደት ሰላምታና ከነቅርብ እንከለና፡ ምስ’ቲ ህዝብና ክሓልፎ ዝጸንሐን ዝሓልፎ ዘሎ ጽንኩር ኩነታት፡ ሕማም ለበዳ ኮሮና ቫይረስ፡ ወራር ኣንበጣን፡ ሕጂ ድማ ዘይርጉእ ሃለዋትን ኵናትን፡ ንኩለን ስድራ ቤታት ኤርትራ ዘየቕስን ማዕረ ክንደይ ከቢድ ጾር ምዃኑ ንርእዮን ንሰምዖን ኣለና። ንዘይተርፍ ባህልን ጸኒሕ ልምድን በዓል ልደት 2020 ፡ክንዝክር፡ ከነስተንትንን ከኣ ንሰላም ቅሳነትን ራህዋ፡ ንፍቕርን ሓድነትን ክንሓስብ ከም ዝገብረልና ግን ኣይንጠራጠርን። ነዚ ተስፋ’ዚ ሒዝና ብስም ኩሎም ኣባላት ውሓደለ ርሑስ በዓል ልደትን ሓድሽ ዓመትን ይግበረልና ንብለኩም።
ኣቦ መንበር ውሓደለ
ተስፋሚካኤል ዮሃንስ
23 ታሕሳስ 2020


text:
ሕብረት ኣፍሪካ የካይዶ ብዘሎ ወፍሪ ሰራዊት መኸተ ጎይታ /LRA/ ይዳኸም ኣሎ።ብዘይእኹል ቀረባት ግን ንጆሴፍ ኮኒን ስዓብቱን ካብ ጥቕሚ ወፃኢ ንምግባርን ብሓይሊ ዘዕጠቕዎም ህፃውንቲ ወታደራት ነፃ ንምውፃእን ዓመታት ክወስድ እዩ።
ሰራዊት መኸተ ጎይታ /The Lord's Resistance Army/ ብኣህፅሮተ ቃል LRA ብዝብል ሽም ዝፍለጥ ጉጅለ ኣብ ሓደ እዋን ንናይ ገጠር ዓድታት ብምቅፃል፣ንህፃናት ብምጭዋይን ንኣሽሓት ሰባት ብምምዝባልን ይፍለጥ ነይሩ።ዕላምኡ ንመንግስቲ ፕሬዝዳንት ዩዎሪ ሙሶቮኒ ካብ ስልጣን ንምውራድ እዩ።
ካብ ኡጋንዳ፣ደቡብ ሱዳን፣ዴሞክራሲያዊ ሪፓብሊክ ኮንጎን ሪፓብሊክ ማእኸላይ ኣፍሪካን ዝተዋፅኡ ወታደራት ዝሓቖፈ ብሕበረት ኣፍሪካ ሓደ ዞባዊ ግብረ ሓይሊ ድሕሪ ምጥያሹ ግን እቲ ደባይ ተዋጋኢ ከምዝተዳኸመ ሊውተናንት ጀነራል ሳሙኤል ካሩማ ይገልፁ።
‘’ንገሊኦም ብምቕታልን ብምራኽን ዓቕሞም ኣዳኺምናዮ ኣለና’’ ዝበሉ ንሶም ብምስዓብ ‘’ናይቲ ጉጅለ መሪሕነት ካልኣይ ሰብ ሓዊሱ ብዙሓት ላዕለዎት ኣዘዝቲ ተቐቲሎም እዮም።ገሊኦም ላዕለዎት ኣዘዝቲ እውን ከዲዖም ኣለው’’ኢሎም።
እቲ ግብረ ሓይሊ LRA ኣብዝንቀሳቐሰለን ኣርባዕተ ሃገራት ብርክት ዝበሉ መደብራት ኣለዎ።ሎሚ LRA ኣብ ሓሙሽተ ቀንዲ ጉጅለታት ከምዝተኸፈለ ይእመን።መብዛሕቲኡ ግዜ ኣብ ሪፓብሊክ ማእኸላይ ኣፍሪካን ዴሞክራሲያዊ ሪፓብሊክ ኮነጎን ይንቀሳቐሱ።
ኣርባዕቲአን ሃገራት ብድምር 5,000 ወታደራት ንምውፃእ ቃል ኣትየን ነይረን።ኡጋንዳ 2,000 እተን ዝተረፋ ድማ ሕድ ሕደን 1,000 ወታደራት ንምውፃእ።ኣብ ሪፓብሊክ ማእኸላይ ኣፍሪካ ኣዛዚ ወታደራት ኡጋንዳ ኮሎኔል ማይክ ካባኞ ግን እዘን ሃገራት ከዋፅእኦ ቃል ዝኣተውኦ ኣየማልኣን ይብሉ።
ዛጊድ ኡጋንዳ 1,500፣ዴሞክራሲያዊ ሪፓብሊ ኮንጎ ካብ 100 ክሳብ 500፣ደቡብ ሱዳን ድማ ካብ 100 ክሳብ 200 ወታደራት ኣዋፊረን ኣለዋ ኢሎም።ሪፓብሊክ ማእኸላይ ኣፍሪካ ኣይልኣኸትን።
ቃለን ንምምላእ ዝኣገደን ኣብ ውሽጠን ብዘሎ ፖለቲካዊ ቅልውላው፣ግጭትን ህውከትን ከምኡ እውን ዋሕዲ በጀትን እዩ።
ናይ ኣየር ሓገዝን ስልጠናን ካብ ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ናይ ኣፍሪካ ኮማንድ Africom ይረኽቡ።ሓይልታት ዩናይትድ ስቴትስ ኣብ ቀጥታዊ ስርሒት ኣይሳተፉን።
ሕብረት ኣፍሪካ ነቲ ግብሪ ሓይሊ ፍቓድ ሂቡዎ እምበር ናይ ገንዘብ ሓገዝ ኣየወፊይን።ኩሉ ነገር እተን ሃገራት ባዕለን የማልኣ።እቲ ግብሪ ሓይሊ ኣብዘን ዓበይቲ ሃገራት ብ2,000 ወታደራት ጥራሕ ከምዝንቀሳቐስ ጀነራል ካሩማ ይገልፁ።
LRA ኣብ ዝሓለፈ ነሓሰን መስከረምን ንዓሰርተታት ደቂ ኣንስትዮን ህፃናትን ፈቲሑ’ሎ።እቲ ጉጀል ይዳኸም ከምዘሎ ካሊእ መርኣያ።
እቲ ጉጅለ ካብ ደባይ ተዋጋኢነት ናብ ህድማ ኣትዩ’ሎ።
ግዚያዊ ኣዋሃዲ ማእኸል ስለያ ሻንበል ልዊስ ቻርለስ ወታደራት ሕብረት ኣፍሪካ ንኣዛዚ እቲ ጉጅለ ኮኒ ዋላ እንተቐተሉዎ እውን መወዳእታ LRA ኣይኸውንን ይብሉ።ተዋጋእቲ ኢዶም ክህቡ እዮም፤ገሊኦም ግን ኣብ ጫካ ዝተወልዱ ስለዝኾኑ ኣብኡ ክተርፉ እዮም ኢሎም።
LRA እናተዳኸመ እንተኾነ እውን ሕዚ እውን ካብ 300 ክሳብ 500 ዝግመቱ ተዋጋእቲ ኣለዎ።ምንጪ ገንዘቡ ኣብ ዴሞክራሲያዊ ሪፓብሊክኮንጎ፣ካብ መሸጣ ስኒ ሓርማዝ።ብዙሕ ሰብ ኣብዝየነብረሉ ከባቢ ይንቀሳቐሱ።


text:
Radio Erena: 05 July 2020
ግብጺን ኢትዮጵያን፣ ብጉዳይ ኣጠቓቕማ ናይልን ኢትዮጵያ እትሃንጾ ዘላ ዲጋን ብዝምልከት ኣብ ወጥሪ ከምዘለዋ ዝፍለጥ’ዩ።
ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ እዋን፣ ግብጺ፣ ዲፕሎማስያዊ፣ ፖለቲካውን እንተተድለየ’ውን ወትህደራዊ ደገፍ ሃገራት ዓረብን ጎረባብታን ንምሕታት ምንቅስቓሳታ ከብ እትጅምር ዓመታት ሓሊፉ ኣሎ።
ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን፣ ማሕበር ሃገራት ዓረብ፣ ንመርገጺ ግብጺ ዝድግፍ ውሳኔ ከሕልፍ እንከሎ፣ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዝርከባ ጂቡቲን ሶማልን ነጺገንኦ ኣለዋ።
ኣብ እዋን ስርዓት በሺር፣ ጸግዒ ኢትዮጵያ ሒዛ ዝነበረት ሱዳን ብወገና፣ ኣብዚ እዋን’ዚ ናብ ግብጺ ዝዛወት እኳ እንተመሰለት፣ ጉዳይ ናይል ብቀጥታ ዝምልከታ ምስ ምዃኑ፣ ምስ ክልትኤን ሃገራት ኣብ ምርድዳእ ክብጻሕ ከምዘለዎ ኣነጺራ ኣላ።
ካብ ዝኾነ ኣህጉራዊያን ዞባዊን ጉዳያት ተነጺላ እትርከብ ኤርትራ፣ ብሰንኪ እቲ ምስ ኢትዮጵያ ዝነበራ ምትህልላኽ፣ ብንጹር ንግብጺ ክትድግፍ ጸኒሓ’ያ።
እንተኾነ፣ ካብ ሓምለ 2018 እትሒዙ፣ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብይ ኣሕመድ ድሕሪ ዝጀመርዎ ርክብ፣ ኤርትራ ጸግዒ መን ክትሕዝያ ክልቲኤን መቐናቕንቲ ሃገራት ብቀረባ’የን ዝከታተልኦ።
ግብጺ፣ ንኢትዮጵያ ንምድኻም ካብ እዋን ስርዓት ጀማል ዓብደልናስር ኣትሒዛ፣ ኣብ መወዳኣት 1950ታት፣ ኣብ ኤርትራ ዘተኮረ ፖለቲካዊን ወትሃደራውያን ዕላማታት ከምዝነበራ ታሪኽ ሰኒድዎ ይርከብ።
ገለ ካብቶም ቀዳሞት ጀመርቲ ቃልሲ ንናጽነት ኤርትራ፣ ግብጺ ሓንቲ ካብ ኣውራ ደጀናቶም’ያ ኔራ።
እዚ ድማ ንታሪኽ ‘ቲ፣ ግብጺ ካብ መታሕት ኤርትራ ተበጊሳ ንነገስታት ኢትዮጵያ ኣብ ግዝኣታ ንምእታው እትገብሮ ዝነበረት ናይ 1870ታትን ክሳብ መፋርቕ1880ታትን ኣብ ግምት ከየእተና ማለት’ዩ።
ኣብ 2015 ኣብ የመን ዝተወልዐ ኵናት፣ ነቲ ንልዕሊ 15 ዓመታት ካብ ጎረባብቱን ዓለምን ተነጺሉ ዝነበረ ፕረዚደንት ኢሳይያስ፣ ገጽ ስዑዲ ዓረብን ሕቡራት ኢማራት ዓረብን ንምርኣይ ኣብቂዕዎ።
ብፍላይ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ፣ ኣብ የመን ንእተካይዶ መጥቃዕታት፣ ንክሊ ኣየርን ማይን ኤርትራ ብዘይስኽፍታ ክትጥቐመሉ ክኢላ።
ኣምሳያኡ፣ እታ ዓረባዊ ሃገር፣ ነቲ ብቁጠባ ድሕሪት ዝተረፈ ስርዓት ኣስመራ፣ ብመልክዕ ሓገዝን ልቓሕን ከተበራብሮ ፈቲና።
ሕቡራት ኢማራት ዓረብ፣ ኣብ የመን ዝኣተወቶ ኵናት ብዓወት ከይዛዘመት፣ ናብ ሊብያ ኣተኩራ ትርከብ።
እታ ሃገር፣ ኣብ ሊብያ፣ ንጀነራል ሓፍታር ንምድጋፍ፣ ንኤርትራን ግብጽን ከም መሰጋጋሪ ትጥቀመለን ምህላዋ ተሓቢኡ ዝተረፈ ኣርእስቲ ኣይኮነን።
ኣብ የመን ኣብ ዝተኻየደ ኵናት፣ ኣብ ጎኒ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ደው ዝበለት ግብጺ፣ ብዘይካ’ቲ ምስ ጎረቤታ ሃገር ሊብያ ንዘሎ ኵናት ኢዳ ምሕዋሳ፣ ኣብ ወሽመጥ ዓረብ ንዝተኸስተ ምክፍፋል’ውን እምንቲ መሻርኽቲ ስዑዲ ዓረብን ሕቡራት ኢማራትን ምዃና ኣመስኪራ።
ኤርትራ’ውን ከም ግብጺ፣ ኣብ ሰለስቲኡ ግንባራት ምስዘን ሃገርት ዓረብ ደው ከምዝበለት ኣይሓብአትን። ብፍላይ’ኳ ኣብ ጉዳይ የመንን ምክፍፋል ሃገራት ወሽመጥን።
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ነቲ ንነዊሕ እዋን ዝሓብሓቦ ኣሚር ቀጠር ጠንጢኑ ናብ ንጉስ ስዑዲ ዓረብን ወራስ ዓራት ሕቡራት ኢማራትን ከምዝሰለመ ከረጋግጽ ሓንቲ ጋዜጣዊ መግለጺ ጥራይ ኣኻሊት ነበረት። ነታ ምስ ቀጠር ከምዝወገነት ዝተፈልጠት ቱርኪ ድማ፣ ምስ ስዑዲ፣ ኢማራትን ግብንጽ ኮይኑ ኮነና።
እቲ ፕረዚደንት፣ ኣብዚ ናይ 29 ዓመታት ዘመነ ስልጣኑ ዝበዝሐ እዋን ካብ ዝተመላለሰን ሃገራት ሓንቲ ግብጺ’ያ።
ግብጺ፣ ኣብ ኤርትራ እስላማዊ ጽልዋታት ንምፍጣር ትጽዕር ኣላ ብዝብል ኣብ ፈለማ ዓመታት ናጽነት፣ ካብ ቀንዲ ጸላእቱ ምንባራ ግና ምዝካር ከድልየና’ዩ።
ኣብዚ እዋን’ዚ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ናብታ ምስ ታሪኽ ኤርትራን ኢትዮጵያን ናይ ልዕሊ 150 ዓመታት ምትእስሳር ዘለዋ ግብጺ፣ ዑደት ኣብ ምክያድ ይርከብ።
እቲ ፕርዚደንት ኣብዚ ናይዚ ሳልስቲ’ዚ ዑደቱ፣ ዘተኩረሉ ነጥብታት፣ ካብ ጉዳያት ናይል፣ ኢትዮጵያን ሊብያን ዝወጽእ ከምዘይኮነ ሓያሎ ፖለቲከኛታት ትንታነታቶም ይህብሉ ኣለዉ።
ዋላ’ኳ ኣብ ዘመናዊ ኣገባብ ምግፋፍ ዓሳ፣ ሕርሻ፣ ጸዓት፣ ኣገልግሎት ሕክምናን ካልእን ዘተኮረ ክልትኣዊን ዞባውን ጉዳያት ዝሓቖፈ’ዩ እንተተባህለ።
ብፍካይ እኳ ጉዳይ ናይልን ኢትዮጵያ እትሃንጾ ዘላ ዲጋን፣ ንግብጺ ናይ ሞትን ህይወትን ምስ ምዃኑ፣ ርክብ ክልቲኦም መራሕቲ፣ ነዚ ኣርእስቲ’ዚ ዘማእከለ ምዃኑ ንምግማቱ ከቢድ ኣይኮነን።
ንምግማቱ ቀሊል ዘይከውን፣ ንዓመታት ምስ ግብጺ ኮይኑ፣ ንኢትዮጵያ ንዕንወታ ክሰርሕ ዝጸንሐ ፕረዚደንት ኢሳይያስ፣ ድሕሪ’ዚ ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብይ ኣሕመድ ጀሚርዎ ዘሎ ሕግብግብ፣ ንኢትዮጵያ እንታይ ክሓስበላ’ዩ? ዝብል’ዩ።
========================


text:
ውድብ ጥዕና ዓለም ፕረዚደንት ዚምባብወ ሮበርት ሙጋበ ናይ ክብሪ ኣምባሳደር ናይቲ ውድብ ክኸውን ድሕሪ ምርቑሑ ንውሳነኡ ከምዝሰሓበ ኣፍሊጡ።
ላዕለዋይ በዓልስልጣን ውድብ ጥዕና ዓለም ዝኾኑን ሚኒስተር ጥዕና ኢትዮጵያ ነበርን ዶክተር ቴድሮስ ኣድሓኖም: ንፕረዚደንት ሙጋበ ኣብ ምምካት ዘይተመሓላለፍቲ ሕማማት ኣብ ኣፍሪቃ ንኽተሓጋገዝ ናይ ክብሪ መዝነት ምሃቦም ይፍለጥ።
ይኹንምበር: ቀንዲ መወልቲ ውድብ ጥዕና ዓለም ዝኾና ሃገራት ብሪጣንያ: ካናዳን ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካን ምስ ካልኦት ሲቪካዊ ማሕበራትን ክኢላታት ጥዕና ዓለምን ብምዃን ንውሳነ ዶክተር ቴድሮስ ተቓውሞ ብምቕራቦም፡ ውድብ ጥዕና ዓለም ነቲ ኣቐዲሙ ዝበጽሖ ውሳነ ክስሕቦ ከምዝተገደደ’ዩ ተሓቢሩ።
ሓላፊ ውድብ ጥዕና ዓለም ዶክተር ቴድሮስ ኣድሓኖም: “ኣብ ዝሓለፉ ሒደት መዓልታት ንፕረዚደንት ሮበርት ሙጋበ ከም ናይ ሰናይ ድሌት ናይ ክብሪ ኣምባሳደር ውድብ ሕቡራት ሃገራት ክኸውን ንዝወሰንክዎ ውሳነ ተመሊሰ ርእየዮ። ከም ውጽኢቱ ድማ ነቲ ዝሃብክዎ መዝነት ስሒበዮ ኣለኹ “ክብሉ መግለጺ ኣውጺኦም።
ንሶም ነዚ መግለጺ ዘውጽኡ: ነቲ ዝቐረበ ዕቃበታት ድሕሪ ምስምዖም ምዃኖም ዘስመሩሉ ክኾኑ ከለው፤ እቲ ውሳነ ምስ ላዕለዎት ሰበ ስልጣን መንግስቲ ዚምባብወ ብምምይያጥ ንዝበለጸ ረብሓ እቲ ውድብ ኣብ ዝተመርኮሰ ምዃኑ’ውን ዶክተር ቴድሮስ ኣብ መግለጺኦም ጠቒሶም።
ሚኒስተር ጥዕና ዚምባብወ ዋልተር ምዘምቢ ብወገኖም: ኣብ መንግስታዊ መራኸቢ ቀሪቦም ኣብ ዝሃብዎ መብርሂ: እቲ ውሳነ ብቐንዱ ሓጋዚ ዘይምንባሩን ውድብ ጥዕና ዓለም ኣብ ቀንዲ ተልእኾታቱ ንኸተኩር ድሕሪ ምጽውዖም: ምስሓብ ናይ ክብሪ መዝነት ከምዝተቐበልዎ ኣረዲኦም።
ቀዳመይቲ ሚኒስተር ብሪጣንያ ተረዛ መይ ድማ: “ውድብ ጥዕና ዓለም ውሳነኡ ምስሓቡን ዶክተር ቴድሮስ ድማ ንዕቃበታትና ምስምዑን ተሓጉስና” ክብል ቤት ጽሕፈተን ኣብ ዝዘርግሖ ናይ ትዊተር መልእኽቲ ክፍለጥ ተኻኢሉ።


text:
ኣብ ገርገራ ዓመት እየ ተኣሲረ። ኣብ 50 ሰብ ዘይትሕዝ ገዛ ክሳብ 150 ንኣክል እሱራት ኔርና። ክንድቅስ ከለና ክኣኽለና ካብ መንደቕ ናብ መንደቕ ብኣንሶላ ኣሲርና መደቀሲ ንሰርሕ ኔርና። ቀትሪ ተፈቲሑ ይውዕል ምሸት ከኣ ይእሰር፣ ገሌና ከኣ ኣብኡ ንድቅስ። ጫማ ኣይነበረናን። ስራሕ ክንወፍር ከለና ጥራይ ይወሃበና ኔሩ። ስራሕ ይሓይሽ ኔሩ፣ እንተወሓደ ደገ ውዒልካ ደኺምካ ትድቅስ። ግና እቲ ስራሕ ብጣዕሚ እዩ ከቢድ። መግቢ እኹል ስለዘየለ ከኣ መሊሱ ይኸብደና ኔሩ። ድሕሪ ዓመት ናብ ኣሃዶይ ምስ ሰደዱኒ፣ ካብኡ ኣምሊጠ ናብ ዓዲ ከይደ። ኣብ ዓዲ ብዙሕ ከይጸናሕኩ ናብ ባረንቱ ኣምሪሔ። ወርቂ ብባህላዊ ኣገባብ ንዂዂዕቱ ዝኸዱ ስለዝነበሩ ከኣ ምስኦም ከይደ። ምስኣቶም ድማ ወርሒ ዝኸውን ጸኒሔ። እዚ ከኣ መካይድቲ ክደሊ እየ። ምስ ረኸብኩ፡ ምስ ክልተ ሰባት ተበጊስና ድሕሪ ናይ ሓደ ለይቲ ጉዕዞ ናብ ኢትዮጵያ ሰጊረ።
ናብ ኢትዮጵያ ምስ ሰገርኩ፣ ኣብ መዓስከር ስደተኛታት ሕጻጽ ክልተ ወርሒ ዝኸውን ጸኒሔ። ካብኡ ከኣ መንገደይ ናብ ሱዳን ቀጺለ። እቲ መንገዲ ናይ ሱዳን ኩሉ ብመኪና እዩ ኔሩ። ንተከዘ ክንሰግራ ከለና ብጀሪካናት ኣስጊሮምና። ምስየሐወልና ከኣ ነናብ ቤተሰብና ክንከይድ ገዲፎምና። ኣብ ካርቱም ሓደ ዓመት ጸኒሔ። መደበይ ከምኡ ኣይነበረን ግን ክኸፍለለይ ኢለ ዝሓሰብኩዎ ቤተሰበይ ደሃዩ ስለዝጠፍኣኒ ኣማራጺ ኣይነበረኒን። ናይ ካልእ ቤተሰበይ ኣድራሻ ረኪበ ምስኣዘራረብኩዎ ግን ድሕሪ ነዊሕ እዋን ተበገስ ኢሉኒ። መንገዲ ሱዳን ሊብያ ከኣ ኣሃዱ ኢለ ጀሚረዮ። ኩሉ እቲ መንገዲ ሽግር ዝመልኦ እዩ ግን ብሓይሊ ኣምላኽ ንወጾ ኔርና። ብጽምኢ ማይን ብጥምየትን ድኻምን እዩ ኩሉ እቲ መንገዲ ክሳዕ መጨርሽታ ትሓልፎ።
ክሳዕ ትራቡለስ ንበጽሕ ሸሞንተ መዓልታት እዩ ወሲዱልና። ኣብ ኦምዱርማን ሰብ ክሳዕ ዝእክቡ ክልተ መዓልታት ኣጽኒሖምና። ምስተበገስና ከኣ መኪና ትበላሸወና ወይ ከኣ ትሽከል ኔራ። እንዳ በልና ግና ክልተ መዓልታት ተጓዒዝና። ካብዚ ሊብያውያን እዮም ተቐቢሎምና። እቶም ሊብያውያን ጌና ክመጹ ከለዉ ከምዚ ውትህድርና እዮም ዝቕበሉኻ። ማህረምትን ጸርፍን እንዳ ኣበራረዩ እዮም ዝድህሉኻ። ኣብ ቶዮታ መካይን ጸፋጺፎም ከኣ ክልተ መዓልታት ተጓዒዝና። ቀስ ዝበሃል የለ እንተ ወዲቕካ ዘልዕለካ የለ። ጠሚኻ ጸሚእካ ዝሰምዓካ የለን። ኣብ ካልኣይ መዓልቲ ካምሲን መጺዩና ናብ ኣእማን ዘለዎን ብሑጻ ተኾሚሩ ጎቦ ዝተቐየረ ቦታ ወሲዶምና፣ ኣብኡ ከኣ የሕዲሮምና። ንጽባሒቱውን ኣብኡ ውዒልናን ሓዲርናን። ምስ ወግሐ ኣበጊሶምና። ምሉእ መዓልቲ ክንከይድ ዊዒልና ኣጋ ምሸት ከኣ ኣብ ሓንቲ ዓዲ ኣቲና። የሐውሉ እዮም ዝብሉኻ ጌና ከይኣተኻን ከይዕረፍካን። ኣብ’ታ ዓዲ ሓዲርና፣ ንግሆ መጺኦም ከኣ ኣተሲኦምና።
ሰዓት 9 ይኸውን ኔሩ እዩ፣ ጸሓይ ቀልጢፋ ስለትወጽእ ኣብ ምድረበዳ፣ ምሉእ ለይቲ ነተን በጣሓት ብብሊኮቲ ጌርና ከም ገዛ ብላዕልን ብኽልተ ወገንን ክንነደቀን ሓዲርና። ብጣዕሚ እዩ ዘድክም፣ ምስ ወዳእና ማይ መግቢ ሂቦምና። ወጋሕታ ወዲኣና ቁሩብ ደቂስና። ንግሆ ተስኡ ኢሎም ከኣ ናብተን መካይን ደይቡ ኢሎምና። ሰለስተ በጣሓት እየን ኣብታ ካልአይቲ ከኣ ኣነ ደይበ። ምስ ደየብና ብብሊኮቲ ጌሮም ነታ ሓንቲ ሸነኽ ከዲኖማ። ሃሩር ክንመውት ኢና ደሊና። ኩሉ ሰብ ሒዝዎ ዝደየበ ካርቶናት ብረሃጽ በስቢሱ ደርቢይዎ። ዝተረፈት ዘይጠልቀየት ካርቶን ሒዝካ ምንብድባድ እዩ። መእተዊ ንፋስ ከምዘይብሉ ጌርካ እዩ ዝድርደር እቲ ብሊኮቲ። ከክልተ ብሊኮቲ እዩ ተሰሪዑ፣ ክንብገስ ቀልጢፍና እዩ ጸሎትና ኔሩ፣ መወዳእትኡ ከኣ ድሕሪ ፍርቂ ሰዓት ይኸውን ተበጊስና።እቲ ዝኸፍአ ግን ነዓና ንመንእሰያት ዘይኮነ ንህጻናት ነብሰጾራትን እዩ።
ነቲ ኬላታት ብዘይጸገም ኢና ሓሊፍናዮ። እዚ ኮይኑ ግና ኣብቶም ኪለታት ልክዕ ከም ናይ ኤርትራ ጽዑቓት ተፍትሻት እዮም ነይሮም ። ኣሰጋገርቲ ግና ነቶም ኣባላት ጸጥታ ብላዕ እንዳሃቦ ንሓልፎ ኔርና። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ኬላ ፍርቂ ሰዓት ዝኸውን ኢኻ ደው ትብል። እቲ ዝኸፍአ እተን መካይን ደው ክብላ ከለዋ ሙቖት ኣይከኣልን እዩ። ምስ ተበገሳ ግን ንፋስ ስለዝኣትወካ ይሓይሽ። ሸውዓት ሸሞንተ ሰዓታት ዝኸውን ምስተጓዓዝና ትራቡለስ ኣቲና። ኣብ ሓደ ዓቢ ካንሸሎ ዘለዎ መኽዘን እዮም የእቲዮምና። እንዳ ሃረሙ ቀልጥፍ እንዳበሉ፣ ሰብ ከይርእየና ወይ ከይሰምዓና ኢሎም ዘይገብርዎ ነገር የለን። እዚ ቦታ መቐበሊ እዩ፣ ቅድሚ ናብ ገምገም ባሕሪ ምውሳዶም።
ነቲ ብሊኮቲ ከይስበር ቀስ ኢልኮም ኣውርድዎ ኢሎምና ኣውሪድናዮ። ምስ ኣውረድናዮ ማይ ተሓጸቡ ኢሎም ሂቦምና፣ ብገንዘብናውን መግቢ ካልእ ፈሳሲን ገዚእና። ብጣዕሚ ክቡር እዩ እቲ ዋጋ ግን ካብ ምስኣን ዝኸፍእ የለን ገዚእና ተዓንጊልና። ጸኒሖም ኣብ ሓንቲ ካብተን መኻዚኖታት የእትዮምና። ሽዑ ብዙሕ ከይጸናሕና መካይን ነዊሕ ስፖንዳ ዘለወን መጺኤን ኣብአን ሰቒሎምና ። በብሰላሳ ጌሮም ናብቲ ገምገም ባሕሪ ኣብጺሖምና። ቀቅድሚ ክልተ ሰሙን ዝኸደት መርከብ ኔራ እንድያ ካብኣ ዝተረፉ ኣብኡ ጸኒሖምና። እቲ ቦታ ፋብሪካ ዝነበረ እዩ ዝመስል ዓበይቲ ገንእታት ኔሩ። ኩሉ ዝገብርዎ ብስቱር እዩ፣ ማለት ወይ ብምሸት እዮም ዘንቀሳቕሱኻ ወይ ከኣ ብዕሽግቲ መኪና እዩ ዘጓዓዕዙኻ።
እቲ ዘእተዉና ቦታ ምንጻፍ ዝተነጽፎ ኮይኑ ግን ብሓሰኻን ባልዕን ዝመልአ እዩ። እቲ ሽቓቕ ከኣ መንደቕ ብሊኮቲ ጥራይ እዩ ዝፈልዮ። ኣብ ፌስታል ወጺኻ ኢኻ ትድርብዮ ብላዕሊ፣ ናይ ክንደይ ዓመታት እዩ ኣብኡ ተዋህሊሉ። ጨና ኣይቕርበካን እዩ። ነብስካ ኢኻ ትጸልእ። ኣብቲ መኽዘን ከኣ ልዕሊ 900 ንኸውን ሰባት ኔርና። ናይዚ ኩሉ ሰብ ጓሓፍ ከመይ ክኸውን ይኽእል ክትግምቶ ኣየጸግምን እዩ። ክልቲኡ ወገን ማዕጾ ይኽፈት፣ ካብ ውሽጢ ምውጻእ ኣይፍቀድን እዩ። መግቢ ኣብቲ ዝሃቡና ቦታታት ክልተ ግዜ ኢኻ ንመዓልቲ ትወሃብ፣ ኣብዚ ከኣ ከምኡ። ሰዓት ዓሰርተ ቀትሪ ምሳሕ፣ ሰዓት ሽድሽተ ኣጋምሸት ከኣ ድራር ይህቡና።
ኣብ ካልኣይ መዓልትና መርከብ መጺኣ። እቲ ዝኸፍእ ክሳዕ ትብገስ እዩ። ኣብ ታሕቲ እዮም ዘእትዉኻ። ደቀንስትዮን ቆልዑትን ግን ኣብ ላዕሊ እዮም ዝኾኑ። ከም ኣንደር እዩ ታሕቲ እታ መርከብ። ኣብ ማኣከል ዘሎ ሞተረ ናይታ መርከብ ከይትንከብ እቲ ዝኣተንሉ ታሕተዋይ ክፋል ብረቂቕ ሃጺን/ጣዉላ ዝተኸፋፈለ ። ግና ኩሉ ሰብ ብትኪን ረስንን ናይቲ ሞተረ ምስኡ ከኣ ሙቐት ስለዝነበረ፣ ገለ የምልስ ገለ ከኣ ሃለዋቱ ይጥፍእ ኔሩ። ንፋስ ኣይኣትወካን እዩ። ድሕሪ ሰዓት ይኸውን ተበጊስና። ነዊሕ ሰዓታት ዝኸውን ምስ ከድና እታ መርከብ ደው ኢላ። ድምጺ ሄሊኮፕተር ከኣ ንሰምዕ ኔርና። ኩሉ ሰብ ተስፋ ጌሩ ሽዑ። ምጽባይ ኮይኑ ስቕ ኢልካ። ገለ ካባና ካብቲ ታሕቲ ክወጹ ኢሎም ግና እታ መርከብ ከይትግልበጥ ኣብዘዘለናዮ ንኹን ተባሂሉ፣ ኩሉ ሰብ ኮፍ ኢሉ። መወዳእቱ ግን እታ ናይ ጣሊያን መርከብ መጺኣ፣ ብሰላም ከኣ ናብኣ ሰጊርና።


text:
መግለጺ ኣቦ መንበር ሰዲህኤ ብምኽንያት ምጅማር ብረታዊ ተጋድሎ ህዝቢ ኤርትራ2021-09-05 19:16:35 Written by ኣቦ መንበር ሰዲህኤ Published in EPDP News Read 256 times
- font size decrease font size increase font size
ሰላምታ ንመራሕትን ኣባላትን ፖሊቲካዊ ሓይልታት ኤርትራ
ሰላምታን ምስጋናን ንኣሰናዳኢት ሽማግለ በዓል ባሕቲ መስከረም
ዝኸበርኩም ተሳተፍቲ
ኣብ’ዚ ንታሪኽ ህዝብና ቅኑዕ መንገዱ ኣብ ምትሓዝ ወሳኒ ተራ ዝነበሮ ክቡር መዓልቲ፡ ኣብ መንጎኹም ተረኺብና ርድኢትና ከነንጸባርቕ ንዝገበርኩምልና ዕድመ ዕዙዝ ምስጋና ነመሓልላፍ። ኣካል ፖሊቲካዊ ሓይልታት ኤርትራ ብምዃን ነዚ ዕድል’ዚ ክንጥቀም የኹርዓና፡ የሐብነና። ብስም ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ፡ (ሰዲህኤ) ከኣ ንመላእ ህዝቢ ኤርትራ እንቋዕ ናብ መበል 60 ዓመት ዝኽሪ ምጅማር ተጋድሎና ኣብቅዓና ብማለት፡ ሰላምታ ጽንዓትን ዓወትን ነመሓላልፍ።
ኣሓትን ኣሕዋትን!
ቅድሚ ኩሉ ኣብ’ዚ ዕለት’ዚ ነቲ ኣቦ ብረታዊ ቃልስና ዝዀነ፡ ስለ’ዛ ሃገር ድማ ህይወቱ ዝኸፈለ ጅግና ተጋዳላይ ሓምድ ኢድሪስ ዓዋተ ንዝክር። ንስዉእ ሓምድ ኢድሪስ ዓዋተ፡ ስሙ ከነልዕል ከሎና ምስ ጅግንነትን ቆራጽነትን ንተኣሳሰር፣ ንተዋፍይነትን፡ ንጽንዓትን ንጥምጠሞም፣ ንኣይሰዓርን በሃልነት ንሓቑፎ፣ ንተስፋ ንውንንኖ ንዓወትን ሃገራዊ ሓድነትን ድማ ነማዕድዎ። እዚ ስለ ዝዀነ ባሕቲ መስከረም ኣባናን ኣብ መላእ ህዝብናን ክብርቲ መዓልቲ እያ። መዓልቲ ቃልስን ጽንዓትን ዓወትን።
ተጋዳላይ ሓምድን ምስኡ ዝተበገሱ ውሑዳት ተጋደልትን፡ ብሓደ መስከረም 1961፡ ኣብ ጎቦታት ኣዳል ምጅማር ብረታዊ ቃልሲ ከበስሩ ከለዉ፣ ሽፋቱ እዮም ተባሂሎም። ይኹን’ምበር እዞም ዉሑዳት ሸፋቱ ዝተባህሉ በተን ዝነበራኦም ውሑዳት ኣጽዋርን ብሃገራዊ ራኢን ተስፋን ተሰንዮም ብምቕጻሎም፡ መላእ ህዝቢ ኤርትራ ዝተሓወሶ፡ ቃልሲ ክካየድን ኣብ መወዳእታ ነቲ ሓያል፡ ሰራዊት መግዛእቲ ኢትዮጵያ ክስዕርን በቒዑ። ከም ውጽኢት ናይ’ዚ ኣብነታዊ ቃልሲ ከኣ ህዝቢ ኤርትራ ኣህጉራዊ ተፈላጥነት ዝረኸበ ናጻ ሃገረ ኤርትራ ክሃንጽ በቒዑ። ነዚ ዕለት’ዚ ከነኽብር ከሎና እምበኣር ንጽንብል ዓወት ጥራይ ዘይኰነ ነቶም ምእንቲ ዓወት ዝተሰውኡ ንምዝካር እውን እዩሞ፡ ስዉኣትና ዘልኣለማዊ ዝኽሪ ይኹኖም፡ ዓቢ ክብሪ ከኣ ይብጻሓዮም።
ድሕሪ ናጽነትክ?
ድሕሪ ናጽነት፡ ሕልሚ ዓዋተ፡ ከምኡ’ውን ባህጊ ህዝቢ በኒኑ እዩ። ዓዋተ ድሕሪ ምሕላፉ ካልእ ዓዋተ፡ ናይ መድረኽ ናጽነት ዓዋተ፡ ሓድሽ ዓዋተ ኣይረኽብናን። ካብ ጭቆና ተናጊፍና፡ ደጊምስ ሓዊና እናበልና ተደጊስና፤ ብናጽነት ተኻሒስና እናበልና ተጠሊምና፤ ካብ ዕዳ ተናጊፍና እናበልና፡ ሓድሽ ወለዶና ዝስከሞ ሓድሽ ዕዳ መጺኡና። ደጊም ወዲእና ኢልና ሩፍታ እናተመንነና ሓድሽ ድኻም ሓድ መገሻ ናብ ስደት ኣርኪቡና።
ቀሲንና ኢልና ኢና፤ ግን ተገሪህና’ምበር ለካስ ኣይቀሰንናን። ብሓጺሩ ብዙሕ ግዜ ንዝተባህለ ስቅያት ህዝብና ንዘይምድጋም፡ጌና ኣብ 2021 ህዝብና ኣብ ናይ ኲናት እቶን ዝነድድ ዘሎ ህዝቢ ኰይኑ’ሎ። እቲ መሪር ሓቂ ኤርትራና፡ ነቲ ግዳማዊ ገዛኢ ብውሽጣዊ ገዛኢ ቀይራቶ’ምበር ነቲ ግዝኣት ንባዕሉ ኣየጥፋእቶን። እንሆ’ምበኣር እዛ ሃገር ኣብ ትሕቲ ድሌት ሓደ ውልቀ መላኺ እትሳቐ፡ ብስምዒት ሓደ ውልቀ መላኺ እትመሓደር ሃገር ኰይና’ላ። እቲ ምረት ኣብዚ’ዩ ዘሎ።
ሕጂኸ?
ኣብዚ መድረኽ’ዚ እቲ ዝኸፍአ ገጢሙና ኣሎ። ጉዳይ ልዑላውነትን ናጽነትን ኣብ ሓደጋ ይወድቕ ኣሎ። ከባቢና ካብ ወርሒ ሕዳር 2020 ጀሚሩ ናብ ኣዕናዊ ኲናት ኣብ ዝኣተወሉ፡ እቲ ስርዓት ካብ’ቲ ከቢብዎ ዝጸንሐ ናይ ውድቀቱ ምልክታት ንምድሓን፡ ንመላእ ህዝቢ ኤርትራ ናብ ዘይናቱን፡ ብቐረባ ናብ ዘይምልከቶን ኢትዮጵያዊ ግርጭት ኣእቲዩ፡ ንሓድሽ ወለዶ ኤርትራ፡ ናብ ውግእ ጠቢሱዎ እዩ። ከም ሃገር ካብ ሓይሊ ሰብ ጀሚርካ ክሳብ ቁጠባዊ ዓቕሚ ክሳብ ክንደይ ክሳራታት ከም ዝገጠመ ወግዓዊ ጸብጻብ እኳ እንተዘየለ፡ ከቢድ ክሳራ ከም ዝተጓነፈ ይንገረሉ ኣሎ። እዚ ኩሉ ንምክያድ ዝደረኽ ብቑዕን እዋናውን ኤርትራዊ ምኽንያት ነይርዎ ዘይኰነስ፡ ብጋህዲ መደብ ውልቃዊ ዓርኩ ንምሕጋዝን፡ ኣብቲ ከባቢ ብፍላይ ምስ ትግራይ ንዘለዎ ውልቃዊ ሕሳባቱ ንምጽራይን እዩ። ታሪኽ ከኣ እናመዝገቦ ይሓልፍ ኣሎ።
እቲ ካብ ኩሉ ዘየቕስን ከኣ እዚ ኣብ ክልል ትግራይ ዝተወልዐ ኲናት፡ ብሰንኪ’ቲ ስርዓት ኤርትራ ዝወሰዶ ፖሊሲ ቀጥታዊ ምትእትታው፡ ሰራዊት ኤርትራ ኣብ ጐድኒ ማእከላይ መንግስቲ ተሰሊፉ ናብ ውሽጢ ትግራይ ኣትዩ ውግእ ምክያዱን፡ ኣብ ውሽጢ ደምበ ተቓውሞ ንባዕሉ፡ ነዚ ኩነታት ብዝምልከት ከቢድ ፍልልያት ምግሃዱን እዩ። ስለ’ዚ ጥሩፋት ርእይቶታት ክቕልቀሉ በቒዖም፡ ንመድያ ደምበ ፍትሒ ክቆጻጽርዎ ከኣ ፈቲኖም። እዚ ድማ ንምልካዊ ስርዓት ኣብ ውሽጢ ዝተባርዐ ግርጭታት ደለይቲ ፍትሒ ኣትዩ ፍልልያት ንኸሳውር ዕድል ከፊቱሉ።
ክቡራት ኣሕትን ኣሕዋትን
ኣይንረስዕ። እቲ መሰረታዊ ኣጀንዳ ኤርትራውያን ደለይቲ ፍትሒ፡ ምልካዊ ስርዓት ምውዳቕን፡ ብዲሞክራስያዊ ስርዓት ምትካኡን’ዩ። ኣብዚ ዝተሓደሰ ኩነታት ግን እዚ መርሖ’ዚ፡ ቀዳማዊ ቦታኡ ንክለቅቕ ተጻዒሩሉ እዩ። ብፍላጥ ይኹን ብገርሂ፡ ካልእ ኣጀንዳ ክመርሕ ከይኑ። ምልካዊ ስርዓት ከኣ ከም ወርቃዊ ዕድል ተጠቒሙ ካብ መጻብቦ ንክወጽእ፡ ነቲ ከኸዶ ዝጸንሐ ናይ ምንቁልቋል መስርሕ ቀይሩ ናብ ምድያብ ምእንቲ ከምርሕ፡ ንደምበ ፍትሒ ብኣጀንዳኡ ኣብ ክንዲ ዝጐዓዝ፡ ኣብ ኣጀንዳ ካልኦት ንክህውትቶ ጽዒሩ። ደምበ ፍትሒ ካብ ሒዝዎ ዝጸንሐ ናብ መዓልቦኡ ከብጽሕ ዝኽእል ቀንዲ መንገዲ ኣንሻቲቱ፡ ኣብ ቃራና ንዝረኸቦ መንገዲ ሒዙ ንኽጐዓዝ ፈተነታትን ምርጫታትን ክቐርበሉ ጸኒሑ።
ዝኸበርኩም ኣሕዋትን ኣሓትን፡
ንሕና ከም ደምበ ተቓውሞ፡ ኣይንተሃመል። ሕጂ’ውን ዕላማና ንምልኪ ብዘየዳግም ንሎምን ንጽባሕን ምስዓር’ዩ። ኣብዚ ዓቢ መዓልቲ ባሕቲ መስከረም ከነስትውዕለሉ ዘሎና ድማ፡ ሕጂ’ውን ተመሊስና ነቲ ቀንዲ መንገዲ ምሓዝ እዩ። ነቲ ንኹልና ዘእንግድ ሰፊሕ መንገዲ! ‘መንገዲ ኣርባዓ!’ ጐደና ዓወት!
እቲ ኣብ ከባቢና ዝርከብ ምዕባለታት ክጸልወና፡ ከሻቕለና፡ ካብኡ ሓሊፉ’ውን ምስቲ ዝተሓደሰ ኩነታት ዘሳኒ ፖሊሲ ክንሕንጽጽን፡ ምሕዝነታትና ከነነጽርን ክገብረና ንቡር እዩ። ካብዚ ሓሊፉ ግን ልዕሊቲ ኣብ ሃገርና ዝካየድ ዘሎ ጥምጥም ኣይትንክፈናን’ዩ። ናይ ኢትዮጵያ ኩነታት ኢትዮጵያውያን ኣለውዎ፣ ናይ ሱዳን እውን ሱዳናውያን ኣለውዎ፡ ናትና ናይ ኤርትራውያን ተራ ኣብ ጉዳያቶም፡ ኣብ ትሕቲ ዝዀነ ይኹን ኩነታት ድሩትን ውሱንን እዩ። ከምቲ ካልእ ድማ ንጉዳይ ኤርትራ እውን ኤርትራውያን ኣለውዎ። ንዓና ጉዳይ ኤርትራ እዩ ቀዳማዊ ዋኒንና! ሕጂ’ውን ከም ዓዋተን ብጾቱን ንኤርትራና ነድሕን።
ጸዋዒትና ብኣጀንዳና ንጐዓዝ፡ ዝብል እዩ። ቀዳማይ ኣጀንዳና ድማ ኣብ ኤርትራ ንምልካዊ ስርዓት ስዒርካ ብህዝባዊ፡ ቅዋማዊ ስርዓት ምትካኡ እዩ።
ራኢ ባሕቲ መስከረም ንምውሓስ ንቃለስ!
ውድቀት ንምልኪ!
ዘልኣለማዊ ዝኽሪ ንስዉኣት ኤርትራ!
ኣቦ መንበር ሰዲህኤ
1 መስከረም 2021


text:
Radio Erena: 15 January 2015
ኣብ ስዑዲ ዓረብ፣ ከተማ ሪያድ ዝርከብ ኤምባሲ ኤርትራ፣ ሎሚ ንግሆ ብሓዊ ከምዝተቓጸለ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ካብቲ ከባቢ ሓቢሮም።
ጠንቂ’ቲ ባርዕ ብወግዒ’ኳ እንተዘይተሓበረ፣ ሓደ ኣባል’ቲ ኤምባሲ ሻሂ ከፍልሕ ነቲ ሓዊ ረሲዑዎ ከይዱ ዝብል ወረታት ብብዝሒ ይንገር ከምዘሎ ተሓቢሩ።
ኤምባሲ ኤርትራ ኣብ ስዑዲ ዓረብ ኮነ መንግስቲ ኤርትራ ብዛዕባ’ዚ ኣብቲ ኤምባሲ ኣጋጢሙ ዘሎ ባርዕ ሓዊ፣ ኣብ ሰብ ዝወረደ ጉድኣት ወይ’ውን ንዝዓነወ ንብረት ብዝምልከት ዝሃብዎ ወግዓዊ መግለጺ የለን።
ገለ ክፋል ናይቲ ኤንባሲ፣ ቤትጽሕፈት ማሕበረኮምን ቤትጽሕፈት ህግደፍን ምልኡ ብሙሉእ ዓንዩ ከምዘሎ ግና ናይ ዕእይኒ መሰኻክር ካብቲ ቦታ ኣረጋጊጾም።
ኣብቲ ኤምብሲ ቅድሚ ክልተ ዓመት’ውን ተመሳሳሊ ባርዕ ኣጋጢሙ ምንባሩ ይዝከር።
ሬድዮ ኤረና ነዚ ኩነታት ተኸታቲላ እዋናዊ ሓበሬታ ከተቕርብ ምዃና ትገልጽ።


text:
Radio Erena: 09 November 2017
ፕረዚደንት ኣዘርባዥያን ኢልሃም ኣሊየቭ፣ ውልቀ መላኺ ክብሉ ኣብ ልዕሊ ዝገለጽጽዎ ክልተ ፈረንሳውያን ጋዜጠኛታት ዝመስረቶ ክሲ ብላዕለዋይ ቤት ፍርዲ ፈረንሳ ተነጺጉ።
እቶም ፍራንስ 2 ናይ ዝተባህለ መደበር ቴሌቪዥን ጋዜጠኛታት ዝኾኑ ሓደ ወዲተባዕታይን ሓንቲ ጓለነስተይትን፣ ፕረዚደንት ፈረንሳ ነበር ፍርንስዋ ኦላንድ ኣብ 2015 ናብ ኣዘርባዥያን ዑደት ኣብ ዘካየደሉ እዋን፣ ኣብ ዘዳለውዎ መደብ’ዮም፣ ንፕረዚደንት ኣዘርባዥያን ውልቀ መላኺ ክብሉ ገሊጾሞ።
ፕረዚደንት ኣላየቭ፣ ‘ንስመይን ስም መንግስተይን ኣጸሊምኩም’ ክብል ድሕሪ ዝመስረቶ ክሲ፣ እቲ መስርሕ ኣብ ቤት ፍርዲ ፈረንሳ ንክልተ ዓመታት ክርአ ጸኒሑ።
እቲ ቤት ፍርዲ ብ7 ሕዳር ኣብ ዝሃቦ ውሳኔ ግና፣ ፈረንሳ፣ ሕጊ ፕረስ ዘለዋ ሃገር ስለዝኾነት፣ ዝኾነ ዓይነት ፖለቲካዊ ሰንሰርሺፕ ከምዘይተተኣናግድ ብምግላጽ፣ ነቲ ብፕረዚደንት ኣዘርባዥያን ዝተመስረተ ክሲ ውዱቕ ጌርዎ።
ሓደ ካብቶም ጋዜጠኛታት ድሕሪ’ቲ ናይ ቤት ፍርዲ ውሳኔ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ እቲ ብይን፣ መንግስቲ ኣዘርባዥያን ካብ ሃገሩ ወጻኢ ንሜድያታት ሳንሱር ክገብር ከምዘይክእል ምሂርዎ ክኽወን ተስፋ እገብር ኢሉ።
ፕረዚደንት ኢልሃም ኣሊየቭ፣ ኣብ 2003 ኣብ ዝተኻየደ ምርጫ ፕረዚደንት ኣዘርባዥያን ኮይኑ ድሕሪ ምዕዋቱ፣ ን14 ዓመታት ነታ ሃገር ይመርሓ ኣሎ።


text:
Radio Erena: 12 December 2014
ኤርትራን የመንን ኣብ ጉዳይ ጸጥታን ምግፋፍ ዓሳን ተወሳኺ ዝርርብ ኣካይደን።
ነቲ ዝርርብ ዘካየዱ ብወገን መንግስቲ የመን ሚኒስተር ምክልኻል ማሕሙድ ኣል ሱባይሒ ክኸውን እንከሎ ብወገን መንግስቲ ኤርትራ ድማ ኣምባሳደር ማሕሙድ ሸኽ ዓብዱል ጀሊል’ዮም።
ካብ ተቓወምቲ ሑቲን መንግስትን ዝተዋጽአ ሓድሽ ልፍንታዊ መንግስቲ የመን ካብ ዝቐውም፣ ኣምባሳደር መንግስቲ ኤርትራ ኣብ የመን ኣቶ ማሕመዱ ሸኽ ዓብዱል ጀሊል ምስ ሰለስተ ሚኒስተራት ናይቲ መንግስቲ ተመሳሳሊ ዝዝርብ ኣካይዱ ኣሎ።
ኣቐዲሙ እቲ ኣምባሳደር ምስ ሚኒስተር ውሽጣዊ ጉዳያትን ሚኒስተር ሃብቲ ዓሳን ብምርኻብ ኣብ ጉዳይ እቲ ገና ንኤርትራን የመንን ዘሰሓሕብ ዘሎ ባህላዊ ምግፋፍ ዓሳን ምትሓዝ የመናውያን ገፍፍቲ ዓሳ ብኤርትራን ብምትኳር ተዘራሪቡ’ዩ።
ኣምባሳደር ማሕሙድ፣ ትማሊ 11 ታሕሳስ ምስ ሚኒስተር ምክልኻል የመን ኣብ ሰንዓ ኣብ ዘካየዶ ዝርርብ ድማ፣ ኣብ ጉዳይ ጸጥታ የምንን ቀይሕ ባሕርን ከምኡ ድማ ምግፋፍ ዓሳን ዘተኮረ ምንባሩ’ዩ ተሓቢሩ።
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ኣቐዲሙ ብጉዳይ የመን ብዝምልከት ናብ መራሕቲ ስዑዲ ዓረብን ግብጽን ደብዳቤ ከምዝልኣኸ ጋዜጣ ኣልሞኒቶር ዝሓለፈ ሰሙን ምሕባራ ይዝከር።
እቲ ፕረዚደንት ኣብቲ ናብ መራሕቲ ስዑዲ ዓረብ ግብጽን ዝልኣኾ ደብዳቤ፣ ገስጋስ ተቓወምቲ ሑቲ ኣብ የመን ኣብ ቀይሕ ባሕሪ ስግኣት ከምጽእ ከምዝኽእል ብምጥቃስ፣ እዘን ቀይሕ ባሕሪ ዘዋስነን ሃገራት ኣብ ጉዳይ የመን ተበግሶታት ክወስዳ’ዩ ሓቲቱ።
እዚ ኣብ መንጎ ወከልቲ መንግስታት ኤርትራን የመንን ኣብ ሰንዓ ዝተኻየደ ዝርርብ’ውን ኣብዚ ነጥቢ’ዚ ተንኪፉ ክኸውን ከምዝኽእል ይጥቀስ።
ሚኒስተር ምክልኻል የመን ማሕሙድ ኣል ሱባይሒ ምስ ኣምባሳደር መንግስቲ ኤርትራ ኣብ የመን ኣብ ዝተዘራረበሉ እዋን፣ ዘሎ ጸገማት ኣብ መንጎ ክልትኤን ሃገራት ብዝካየድ ስምምዓት ንምፍታሕ እቲ ሚኒስትሪ ቅሩብ ምህላዉ’ውን ገሊጹ።
ክልቲኦም ወገናት ኣብ ወትሃደራዊ መዳይ ክግበር ንዝኽእል ምትሕግጋዝ’ውን ዘትዮም።
===========================


text:
ካብ 10 መስከረም ኣትሒዙ ማለት ካብ 5 ጳጉሜን 2008 ዓ/ም ጀሚሩ ክሳብ ሎማዕንቲ ሰሉስ ሰራዊት ሓይልታት ምክልኻል ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ነበርቲ ዝተፈላለዩ ጣቢያታት ኮንሶ መጥቓዕቲ ፈፂሞም ክብሉ ሓደ ናይቲ ከባቢህዝቢ ተወካሊ እየ ዝብሉ ንቪኦኤ ገሊፆም።
ብሰንኪ እቲ መጥቓዕቲ ብርክት ዝበሉ ኣባይቲ ከምዝተቓፀሉን ብኣሽሓት ዝቑፀሩ ሰባት ከምዝተመዛበሉንን ብዙሓት ሰባት እውን ኣበይ ከምዝኣተው ከምዘይፍለጥን ገሊፆም ኣለው።
ኣባል ወኪላት ህዝቢ ኮንሶ ምዃኖም ምዃኖም ዝጠቐሱ ኣቶ ገመቹ ገምሴ " ሓይልታት ምክልኻል ባዕሉ ኣቲዩ እዩ ብከቢድ ብረት ምድብዳብ ዝጀመረ።ብፍላይ ድማ ትማሊ ድሕሪ ቀትሪ ብዝለዓለ ኩነታት እዩ ከቢድ ኣፅዋር እናተኮሰ ነቲ ዝህቢ ከሳድዶ ዝጀመረ" ኢሎም።
ሎማዕንቲ እውን እቲ ብፍላይ ኣብ ኣይሎታ ዝተብሃለ ጣቢያ ዝለዓለ ባርዕ እናወረደ ከምዘሎ ገሊፆም ኣቶ ገመቹ። ሃለዋቶም ዘይተፈልጡ ይሙቱ ይሃልው ዝፍለጥ ነገር የለን ኢሎም።
ብዛዕባ እዚ ካብ ብሄርን ብሄረሰባትን ህዝብታትን ክልላዊ መንግስቲ መብርሂ ንምርካብ ዝገበርኩዎ ፃዕሪ ኣይሰለጠን ይብል ፀብፃብ መለስካቸው ኣምሃ።


text:
ኣብ ጀርመን ብመሰረቱ ኩሉ ሰብ ብነብሱ ክሓድር መሰል ኣለዎ: ዋላ ቅቡላት ስደተኛታት። ብሰለስተ ስሩዕ ዝርዝር ናይ ርእሰ-ምምሕዳር ተፈልዮም ድማ ይግለጹ፡
ስለዚ እቲ ዝደለኹሞ ነፍሲ-ምሓደራ ሞያ: ካብቶም ሰለስተ ዓይነት ምሕደራታት ሞያ ኣብ ጀርመን፡ ምስ መን ከም ዝስራዕ ከተረጋገጹ ኣለኩም። ብዝተረፈ ከኣ ኣገደስቲ ጠለባትን ኣድላይነታትን: ሞያዊ ብቅዓትን: ወግዓዊ ተግባራትን ክማልኡ ኣለዎም። ኣብ ጀርመን ብዛዕባ ሞያውያን: ክእለታውን ወግዓውን ኣድላይነትታት: እንተላይ ብዛዕባ "ጠለባት ኣብ መርገጽ ሞያ"(Anforderungen an den Berufsstand) ከምዝዝረብ ክትሰምዑ ኢኹም። ስለዚ ኣድላይነትን ጠለባትን ናይነቶም ሰለስተ ዓይነታት ነፍሲ-ምምሕዳር ዝተፈላለዩ ክኾኑ ስለዝኽእሉ: እቲ ንዓኹም ቅኑዕን ኣፍራይን ዓይነት ስራሕ/ሞያ ኣየናይ ከም ዝኮነ ከተረጋገጹ ኣለኩም።
ኣብዚ ኣየኖት ርእሰ-ሓደር ስራሓት ኣብ ጀርመን፡ ከም ትካል፡ ከም ነጻ ስራሕ ሞያ፡ ወይ ከም ተንቀሳቅሲ ሞያ ንጥፈታት ምኳኖምን እንታይ ፍልልያትን ኣድላይነታትን ከም ዘድሊዮም መረዳእታ ትረኽቡ።
ርእሶም ዝኽእሉ ወልቀሰባት ሰባት
እዚኦም ጠለባትን ሕግታትን እንተ ደኣ ዘይተማሊኦም፣ "ዘይሓቂ ርእሰ-ምሕዳር"("Scheinselbstständige") ብዝብል ስም ይጽዋዕ። ኣብ መብዛሕትኡ ዝረኤ ርእሰ ሓደር ንነዊሕ ግዜ ጥራይ ሓደ/ሓንቲ ስራሕ ወሃቢ(ት) ስራሕ ምስዝህልዎም‘ዩ። "ዘይሓቂ ርእሰ-ምሕዳር" ኣብ ጀርመን ክልኩል እዩ፡ ብሕጊ ድማ ነቲ ኣገልጋልን ወሃብ ስራሕን የቅጽዕ::
ትካል ኣብ ጀርመን ማለት ዝኾነ ገንዘብ ከተእቱ እትኽእል ሞያዊ ተግባር ክኸውን ይኽእል። እዚ ውን ጭቡጥ ትካልነት እዩ ዝብሃል፣ ከም ትካልነት መገሻ ዘይኮነ። ነጻ ስራሕ ሞያ ዝገብሩ ርእሰ-ሓደር ሰባት ፍላያት እዮም ወይ ኣብ ሕርሻን ስነ-ኣግራብን ዝሰርሑ - ንሳቶም ብትካልነት ኣይሰርሑን እዮም። ኣብ ጀርመን ናጽነት ትካል ኣሎ። እዚ ማለት፣ ብክልሰ-ሓሳብ ኩሉ ሰብ ዝኾነ ትካል ክገብር ይኽእል'ዩ። ብተግባር ግን እዚ ናጽነት ትካል ደረት ኣለዎ፣ ምኽንያቱ ንሓደ ሓደ ትካላት ፍሉያት ኣድላይነታት ክህሉ ኣለዎ። ነየኖት ትካላት እንታዎት ኣድላይነታት ኣድለይቲ ከምዝኾኑ ኣብዚ ኢኹም ትፈልጡ።
ዘይጽግዕተኛ ዝገብሩ ነጻ ሞያውያን ንጥፈታት ከም ስነ-ፍልጠታውያን፣ ስነ-ጥበባውያን፣ ደረስቲ፣ መምህራን ወይ ህጻናት ኣለይትን ስራሓት እዮም።
ዋላ ኣብ ናይ ቀረጽ ግዴታት ፍሉይነት ኣሎ: ሓደ ነጻ ሞያዊ ዘይጽግዕተኛ ናይ ትካል ቀረጽ ክኽፈል ኣይግደድን‘ዩ። ዋላ'ቶም መረጋገጺታት ንቤት-ጽሕፈት ገንዘብ (ፋይናንስ) ("Finanzamt") ናይ ዓመታዊ ኣታዊ ቀረጽ ብዝምልከት ዝቀርብ ሰነዳት ካብ ቀዋሚ ትካል ዝነጥፋ ዝቀለለ’ዩ: ሓደ እቶትን ወጻእን ዘለዎ ጸብጻብ ኣካሊ እዩ። ብዛዕባ ነጻ ሞያዊ ስራሕ ፍቓድ ዝውስን እቲ ቤት-ጽሕፈት ገንዘብ (ፋይናንስ) ("Finanzamt") እዩ ። ኣየኖት ሞያውያን ስራሓት ነጻ ሞያታት ከምዝኾኑን ከምኡ'ውን እንታይ ቅጥዒ ክማላእ ከም ዘለዎን ካብዚ መወከሲ ክትርድኡ ትክእሉ።
ነፍሰ-ሓደር ንግዳዊ ስራሓት ብዝስዕቡ ኩነታት ከም ተንቀሳቀሲ ሞያታት ይቑጸሩ:
ብተወሳኺ ተንቀሳቀስቲ ሞያውያን ብርእሰ-ሓደርትነት: ብውሱናት ስራሓት ዋላኳ ብቁዕ ፍልጠት ንግዝዩኡ እንተዘይብሎም ክሰርሑ ይፍቀደሎም’ዩ∷ ቅጥዕታትን ጠለባትን ተንቀሳቀስቲ ሞያውያን ግና ክማላእ ኣለዎ∷ ቅጥዕታትን ጠለባትን መወከሲ ክትርድኡ ትክእሉ።
ኣብ ንዓሽቱ ትካል-ረዲኤታት፣ ናይ ርእሰ-ሓደር ኣብ ቀንዲ ትካልነት ወይ ናይ ንኡስ ትካልነት ከምዝኾነ ክፍለጥ ኣለዎ፣ ሳዕቤናት ኣብ ኣበርክቶታት ኢንሹራንስ ሕማም ክህሉ ስለዝከኣል። ኣብ ርእሰ-ሓደር ኣብ ምሉእ ትካልነት ዝስዕብ ብቑዕ እዩ፥


text:
ዘመድካ ኣብ ካልእ ሃገር ኢያ ተመርዕያ።
ኣብ ጀርመን መርዓ ካብ 18 ዕድመ ንላዕሊ ጥራይ እዩ ዝፍቀድ።
ክልቲኦም ዕድሚኦም ምስ መልአ ማለት እዩ።
ሓደ ሓደ እዋን እውን ሓደ ካብቶም መጻምዲ 16 ወይ 17 እንተ ገይሩ ወይ ገይራ ሓዳር ክገብሩ ይፍቀደሎም እዩ።
እዚ ድማ ናይ ስድራቤት ቤት ፍርዲ እዩ ዝውስኖ።
እዚ ንኽግበር ግና ቅድሚ መርዓ ምግባሮም መመልከቻ ኣብ ቤት ፍርዲ ከእትዉ ይግባእ።
ዝኾነ ትሕቲ 16 ዕድመ ዘለዎ ሰብ ግን ኣብ ጀርመን ክምርዖ ኣይፍቀደሉን እዩ።
ከምዚ ዓይነት ሓዳር ኣብ ካልእ ሃገር ምስ ዝፍጸም እውን ኣብዚ ሃገር ተቐባልነት ኣይረክብን እዩ።
እቲ ምኽንያት ድማ፣ ዝኾነ ሰብ ሓዳር በሲሉ ጥራይ ክኣትዎ ስለ ዝግባእ።
ኣብ ጀርመን መንግስቲ ንህጻናትን መናእሰያትን ክከናኸኖም ግብኡ እዩ።
ስለዚ መንግስቲ፣ መናእሰያት ብድሌቶም ጥራይ ይምርዓው ከም ዘለዉ ርግጸኛ ክኸውን ኣለዎ።
እዚ ማለት: ዝኾነ ሰብ ንሓዳር ክግድደካ ወይ ከድዕሰካ ኣይግባእን (ንኣብነት ወለድኻ) ።
ናይ ባዕልኻ ውሳኔ ጥራይ ክኸውን ይግባእ።
ስለዚ እዩ እምበኣር ናይ መርዓ ገደብ ዕድመ ዝተገብረ።
እዚ ከቢድ ኩነታት እዩ ነዓኺ።
ሰብ ንመርዓ ከተገድዶ
ኣብ ጀርመን ፍቑድ ኣይኮነን።
ዝተፈላለየ መዋጽኦ ኣለኪ፡
እቲ ቐዳማይ
ምስ ወለድኺ ብዛዕባ እዚ ክትዘራረቢ ፈትኒ።
ምናልባት ወለድኺ ዘይሕጋዊ ነገር ይገብሩ ከምዘለዉ ኣይፈልጡን ይኾኑ።
ምናልባት ውን ኣይሰምዑኽን ይኾኑ።
እቲ ኻልኣይ መንገዲ ድማ፡
ወለድኺ ቅድሚ እቲ መርዓ ገዲፍክዮም ክትወጺ ትኽእሊ ኢኺ።
ኣብዚ ኩነታት ድማ ሓገዝ ክትረኽቢ ትኽእሊ ኢኺ።
ግን ዝኾነ ሰብ እቲ ሓሲብክዮ ዘለኺ መደብ ክፈልጦ የብሉን።
ናብ ቩስተን ሮሰ ክትድውሊ ትኽእሊ ኢኺ።
ቁጽሪ ተለፎን ድማ 0 89 – 45 21 63 50 እዩ።
እቶም ኣብኡ ዝሰርሑ ሰባት ድማ ኩሉ ናይ ሓገዛት ተኽእሎ ይፈልጥዎ እዮም።
ምሳኺ ኮይኖም እንታይ ክትገብሪ እምትኽእሊ ይሓስቡ።
ኣብ ተለፎን ውን ሽምኪ ምንጋር ኣየድሊን እዩ።
ብ ማሕበር ቩስተን ሮዘ ዝተዳለወ (IMMA e.V.)
ምስ ዓርክኺ ሓዳር ክትምስርቲ ትኽእሊ ኢኺ።
እዚ ማለት ሕጋዊ ሓዳር ኣብ ትሕቲ ሕጊ ማለት እዩ።
ኣብ ማዛጋጃቤት ኬድኩም ድማ ሓዳርኩም ተመስክርዎ።
ነዚ ዝምልከት ግን ኣብ ጀርመን ዝተፈላለዩ ሕግታት ኣለዉ።
ካብ 18 ዓመት ንንዮው ከምድላይኩም ክትምርዓዉ ትኽእሉ ኢኹም
ሓደ ሓደ እዋን ውን ካብ 16 ዕድመ ክትምርዓዉ ትኽእሉ ኢኹም፡፣
ሕጹይኪ ግን ካብ 18 ዕድመ ንላዕሊ ክኸውን ኣለዎ።
ቤት ፍርዲ ስድራቤት ውን ፍቓድ ክህበኩም ኣለዎ።
ምስ ሓደ ሰብ ጥራይ ኢኺ ክትምርዓዊ ትኽእሊ
ካብ ሓደ ሓዳር ንላዕሊ ኣብ ጀርመን ፍጹም ኣይፍቀድን እዩ።
ሕጉስቲ እንተዘይኮንኪ ድማ ሓዳርኪ ኣብ ዝኾነ ሰዓት ከተቋርጽዮ ትኽእሊ ኢኺ።
እዚ ፍትሕ ይበሃል
ሓበሬታ ብዛዕባ እዚ ኣብዚ ትረኽቡ፡ http://www.zanzu.de/de/scheidung-0
ካብ ስድራቤትኪ ንዝኾነ ክትምርዓዊ ኣይፍቀደክን እዩ።
ኣብ ጀርመን ወዲ ሓትነኺ ወይ ወዲ ሓወቦኺ ውን ክትምርዓዊ ኣይፍቀድን እዩ።
ምኽንያቱ እቶም ካብ ከምዚ ዓይነት ሓዳር ዝውለዱ ህጻናት ሕማም ከጥቅዖም ስለ ዝኽእል።
ስለዚ እዩ ድማ ን ዘመድካ ምምርዓው ጽቡቕ ዘይኮነ።
ናይ ግድን ክትምርዓዊ የብልክን!
ዝግድደኪ ሰብ እንተሎ ሓገዝ ክትረኽቢ ትኽእሊ ኢኺ
እቲ ካልእ ኣማራጺ ድማ፡
ብሃይማኖታዊ ኣገባብ ክትምርዓዊ ትኽእሊ ኢኺ
ከምዚ ዓይነት ብዙሕ ምምርዓው ኣሎ።
እዚ ግን ኣብ ጀርመን ኣብ ቅድሚ ሕጊ ወግዓዊ ሓዳር ኣይኮነን።


text:
Radio Erena: 06 August 2018
ኣማሓዳሪ ክልል ኦሮሞ ኣቶ ለማ መገርሳ ኣብ ኤርትራ ምስ ዝመደብሮም ተቓወምቲ ኦሮሞ ንምዝርራብ ሎሚ ሰኑይ 6 ነሓሰ ናብ ኣስመራ ኣምሪሑ።
ምስ ኣቶ ለማ መገርሳ፣ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ዶ/ር ወርቅነህ ገበየሁ’ውን ናብ ኤርትራ ከይዱ ከምዘሎ ማዕከን ዜና ፋና ኣረጋጊጹ።
ክልትኦም ሰበ ስልጣን ኣብ ኣስመራ ኣብ ዝዝጸንሕሉ፣ መራሒ ናይ ሓደ ዕጡቕ ክንፊ ኦሮሞ ምስ ዝኾነ ዳውድ ኢብሳን ካልኦትን ክዘራገቡ ትጽቢት ኣሎ።
ኣቐዲሙ፣ ሓያሎ ተቓወምቲ ወገናት ኦሮሞ ናብ ኢትዮጵያ ክኣትዉ እንከለዉ፣ ገለ ክፋል ግና ቅድመ ኩነታት ብምቕራብ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ናብ ኢትዮጵያ ኣየቅንዑን።
ኣብ ዝሓለፈ ቅንያት፣ ኣብ ምውህሃድ ናይቶም ኣብ ኢትዮጵያ ዝርከቡ ተቓወምቲ ኤርትራ ካብ ዝነጥፉ ሰበ ስልጣን መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ብርጋዴር ጀነራል መስፍን ኣማረ ኣብ ኤርትራ ምብጻሕ ከምዝፈጸመ ተሓቢሩ’ዩ።
እቲ ጀነራል ኣብ ኤርትራ ኣብ ዝጸንሓሉ፣ ብዛዕባ ኣብ ኤርትራ ዝመደበሮም ዕጡቓት ተቓወምቲ ደምህትን፣ ኣብ ኢትዮጵያ ናይ ዝርከቡ ተቓወምቲ ኤርትራ ኩነታትን ብዝምልከት ምስ ወከልቲ መንግስቲ ኤርትራ ከምዝተዘራረበ’ዩ ዝግለጽ።
ደሞክራስዊ ምንቕስቓስ ህዝቢ ትግራይ (ደምህት) ዕጥቓዊ ቃልሱ ደው ከምዘበለ እኳ እንተሓበረ፣ መጻኢኡ ግና ብወግዒ ኣየፍለጠን።
ኣብ ኤርትራ ካብ ዝመደበሮም ዕጡቓት፣ ሓርበኛታትን ግንቦት ሸውዓተን ኣብዚ ዝመጽእ ዘሎ ወርሒ ጠቕሊሉ ናብ ኣዲስ ኣበባ ክኣትዉ ምዃኑ ኣፍሊጡ’ዩ።
ዝበዝሑ ክፋል ተቓወምቲ ክልል ሶማል ወይ ኦጋዴን ብወገኖም ነዚ ኣብ ኢትዮጵያ ዝካየድ ዘሎ ናይ ለውጢ ተበግሶታት ከምዝድግፉ እኳ እንተገለጹ፣ ዕጥቒ ኣውሪድካ ናብ ኣበባ ምምላስ ግና ግዜኡ ከምዘይኮነ’ዮም ዝጠቕሱ።
=========================


text:
Radio Erena: 23 August 2017
ህዝቢ ብዘይፍቓድ መንግስቲ፣ ንምህለላን ጸሎትን ከይእክቡ ንመራሕቲ ሃይምኖታት እስልምናን ክርስትናን መጠንቐቕታ ከምዝቐረበ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
እዚ መጠንቐቕታ ዝቐርብ ዘሎ፣ ብሰንኪ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ኩነታት፣ ሕሱም መነባብሮ ዘሕልፍ ዘሎ ህዝቢ፣ ሰኣን ዝናብ ድማ ብተፍጥሮኣዊ ናይ ደርቂ ሓደጋ ከይጥቃዕ ካብ ምስጋእ፣ ዝሓለፈ ሰሙን ብእኩብ ምህለላን ጸሎትን ድሕሪ ምክያዱ’ዩ።
እቲ ዝሓለፈ ሰሙን ኣመንቲ ሃይማኖታት ክርስትናን እስልምናን ብሓባር ዘካየድዎ ምህለላን ጸሎትን፣ መንግስቲ ኤርትራ ከም ተቓውሞ ከምዝርእዮ ዝጠቐሱ ነዚ ሓበሬታ ዝልኣኹ ምንጭታት፣ እዚ ኣብዚ እዋን’ዚ ዝርአ ዘሎ ናይ ምህለላን ጸሎትን ምትእኽኻባት፣ ነቲ ቅድሚ ስርዓት ደርግ ምውዳቑ ዝነበረ ኩነታት ከምዘዘኻኽር ኣመልኪቶም።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ ሃገራዊ ድሕነትን ጸጥታን ክፍሊ ሃይማኖታዊ ጉዳያት፣ ብጉዳይ’ቶም ገና ካብ ናይ ገዛ ማሕዩር ዘይተለቁን ናብ መንፈሳዊ መንበሮም ዘይመልሱን ሳልሳይ ፓትርያርክ ኣቡነ ቅዱስ ኣቡነ እንጠንዮስን ምምዛዝ ሓድሽ ሙፍቲ ኤርትራን ተደጋጋሚ ኣኼባታት የካይድ ኣሎ።
ድሕሪ ሞት’ቶም ብህግደፍ ዝተመዘዙ ኣቡነ ዲዮስቆሮስ ኣብ 2015፣ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን ኤርትራ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ብጉዳይ ፓትርያርክ ምስ ህግደፍ ኣብ ምስሕሓብ ከምእትርከብ ይፍለጥ።
ሙፍቲ ኤርትራ ሸኽ ኣልኣሚን ኣብዚ ዓመት’ዚ ድሕሪ ምዕራፎም’ውን ምክትለም ሸኽ ሙክታር ሙፍቲ ኤርትራ ክኾኑ’ዮም ዝብል ግምታት ኣመንቲ ምስልምና እኳ እንተሎ፣ ሃገራዊ ድሕነትን ጸጥታን ክፍሊ ሃይማኖታዊ ጉዳያት ግና ብዛዕባ’ዚ ጉዳይ እዚ ገና ውሳኔኡ ኣይሃበን።
=====================


text:
ውግእ ካብ ታሪኽ ሰብኣውነት ንኽመሓው ብሓባር ንዕየይን ናይ ሰላም ዓለም ንሕነጽ፡ ነዚ ዝበሉ ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ናይ ከተማ ዕርዲ ሰላም ማሕበር ኣባላት ዕለት 3 ታሕሳስ 2018 ዓ.ም. ፍርቂ መዓልትን ዓሰርተን ደቓይቕን ኣብ ቀለመንጦስ ናይ ጉባኤ ኣዳራሽ ብምኽንያትናይቲ ማሕበር ምስረታ ዝኽሪ መበል 20 ዓመት ተቐቢሎም ኣብ ዝለገስዎ ቃለ ምዕዳን ክኸውን እንከሎ፡ መንእሰይ ወለዶ ናይ ዘተን ምስ ካልእ ናይ ምራኻብ ኣረኣእያን ብቕዓትን ዘለዎም ናይ ጽባሕ መራሕቲ ንኽዀኑ ተላብዮም።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ካብ መላእ ምድሪ ገጽ ዓለምን ሰብኣዊ ታሪኽን ውግእ ንምውጋድን ናይ ታሪኽ ተረካብን ካብ ግብረ ምትላል ጸላኢ ገዛእ ርእሶም ከርሕቑ ዝኽእል ናይ ጽባሕ መራሕቲ ክሕነጹ ኣገዳሲ ምዃኑ ዘተሓሳሰቡ ቅዱስ ኣቦና፡ ሰላም ኵላዊ ሓላፍነትን ኵሉ ሰብኣዊ ግብሪ ፈላላይ መናድቕ ንምውጋድን ዘራኽብ ድልድል ንምሕናጽን እቲ ዘየዛትይ ዶብ ብምውጋድ ናብ ዘተ ንምባልን ካብ ዝተ ጥራሕ ሕድ ሕዳዊ ምትእምማን ከምዝረጋገጽ ዝድግፍ ግደ ከበርክቱ ጻውዒት ኣቕሪቦም፡
ኣሉታዊ ድኽነትን ውግእን ዝተኣሳሰሩን ሕይወት ሰብ ንሞት ዝዳርጉን ስቓይ ዘበራትዑን ዘይቋረጽ ጽልእ ዝነዝሑ ናይ ክፋእ ዕንኪላሎ እያቶ፡ ንመንእሰያት ኣብ እተቕርብዎ ኣገልግሎት ድኽነት ንምውጋእን ሰላም ንምሕናጽን ፍትሕን ፍቕርን ንምምጻእ ዘኽእልተግባር እተመላኽቱ፡ እዚ ተግባር’ዚ መንእሰይ ወለዶ ኣብ ሰብኣዊ ፍጥረት እማኔ ክህልዎ ዘኽእል ተስፋ ዘተባብዕ እዩ።
ዓመጽን ግርጭት ንምቕያር
ቅዱስነቶም እቲ ማሕበር ዘለዎ ኣብ ክልተ ዓበይትን ንሱ ኸኣ ኣብ ቅዱስ ፍራንቸስኮን ቅዱስ ሮሟልዶን ዝጸንዔ መንፈሳውነት ጠቒሶም፡ ዘቕርቦ ኣንገዳን መንእሰይ ወለዶ ካብ ባህሊ ጽልእን ዓመጽን ዘላቕቕ ንዘቕርብዎ ኣገልግሎት ንኢዶም .. ።
ኣብ ዝሓለፈ 20 ዓመታት ታሪኽ ቅዋሜዅም፡ መንእሰይ ካብ ኣታላሊ መንፈስ ተላቒቖም ኣብ ናይ ህዝቦም ምሉእ መንፈሳውን ግብረ ገባውን ንስልጡን በርገሳዊ ምዕባለ ክዋስኡ ዝድግፍ እተቕርብዎ ኣገልግሎት፡ ለጋሳትን ካብቲ ኣብ ጉዕዞኡ ዝፈሸለ ትውልዲ ዝተፈልየ ሓናጺ ሰላም ክኽውን ዝድርኽ እዩ፡
ድጋፍ ቅዱስ ኣቦና
ቅዱስነቶም ነቶም ብናይ ናይ ኢጣሊያ ብፁዓን ጳጳሳት ቤት ምኽሪ ኣቦ መንበር ብብፁዕ ካርዲናል ገዋልቲየሪብ ባሰቲን ብናይ ኣረዞን ክሮቶናን ሳንሰፖልክሮ ሰበኽ ሊቀ ጳጳሳትን ብፁዕ ኣቡነ ሪካርዶ ፎንታና ንዝተሰነዩ 350 ኣባላት ናይቲ ማሕበር ተቐቢሎም ኣብ ዝለገስዎ ቃለ ምዕዳን፡ እቶም ናይዚ ማሕበር ኣባላት መንእሰያት ብምኽንያት ዝኽሪ መበል 70 ዓመት ናይ ሰብኣዊ መሰልን ክብርን ውሳኔ፡ ካብቲ ንሓይሊ ምክልኻልን ንሸመተ ኣጽዋር ውግእ ዝውዕል ሃብቲ ገንዘብ ናይ ሓንቲ ኣጽዋር ዋጋ ብምንካይ መንእሰይ ወለዶ ናይ ጽባሕ ብቑዕን ደላይ ሰላም መራሒ ንኽኸውን ንዝሓንጽ መደብ መሳለጢ ክውዕል ዝብል ብሓደ ፍልስጥኤማውይን እስራኤላውን መንእሰያት ዝተጻሕፈ ናይ ሕጊ ንድፊ ኣብ ሕቡራት መንግስታት ዓለም ዕለት 10 ታሕሳስ ኣብ ዘካይዶ ዋዕላ ቀሪቡ ከጽድቖ ንዝገብርዎ ጐስጓስ ድጋፎም ብምቕራብ፥
እቲ ዘቕረብኩምዎ ሓሳብ ዘይልሙድን ብርሃን ዝዓሰሎ እዩ፡ ከመይ ገርካ ዘይትሰማምዓሉ ትኸውን? እቲ በጽሒ ወለዶ ንፉዓት ብዝብል ቃል ጥራሕ ጠቢሩ ክሓልፍ የብሉን፡ ስለዚህ ነቲ እተቕርብዎ ሓሳብ ምሉእ ድገፍይ ናይ ምቕራብ ሓላፍነት ይስምዓንን ውዕዉዕ ተስፋይን ቡራኬይን አቕርበልኩም።
ሰላም ናይ ኵሉ ሓላፍነት እዩ
እቲ ዕለት 1 ጥሪ 2019 ዓ.ም. ዓለም ሓቆፍ መዓልቲ ሰላም ምኽንያት ዘመሓላልፍዎ መልእኽቲ ሰላም፡ ናይ ፖለቲካ ሓላፍነት ንናይ ፍሲ ወከፍ ዜጋ ሰላም ምግልጋል ዝብል እዩ፡ እንክብሉ ዘስፈርዎ ሓሳብ ጠቒሶም፡ ብፍላይ እቶም ኣብ መርሕነት መንግስታት ዝተቐመጡ ኣካላት ናይ ኩሉ ሰብኣዊ መስለን ክብርን ኣብ ምውሓስን ብዅሉ ጽፍሕታቱ ኣብ መንጐ ኵሉ ዘተ ከተባብዑ ሓላፍነት ዘለዎም እያቶም፡
ምእንቲ’ዚ ሰላም ናይ ኵልና ሓላፍነት እዩ፡ ብጻዕርን ሱታፌ ኵሉን ካብ ገጽ ምድሪ ዓለምን ካብ ሰብኣዊ ታሪኽ ውግእ ከነወግድ ዝተጸውዕና ኢና
ምስ ጻላኢ ንምራኽብ ናይ ምባል ብቕዓት ዘለዎም መራሕቲ
ቅዱስ ኣቦና ዝለገስዎ ቃለ ምዕዳን፥ መንእሰይ ወለዶ ኣብ ኵሉ መዳይ ዘለዎ ሓላፍነት ንናይ ህዝቦም ረብሓ ክተግሁን ኣብ መላእ ዓለም ሰብኣዊ ስድራ ቤታውነት ክቃላሕን መሬት ናይ ኩሉ ቤትትን ኩሉ ምሕዝነትን ስምምዕን ዝነብራላ ክትከውን ግቡእን ብቑዕን ኣስተዋጽኡ ከበርክት ሓቲቶም፡
እቶም መንግስታት ዓለም ኣብ ሕንጸት ሰላም ክተግሁን ሰላም ኣብ ምርግጋጽ ብዓንተውኡ እትጽዕሩ መንእሰያት ድሮ መራሕቲ ኢኻትኩብ። ብስምኵም ንመላእ መንግስታት ዓለም ጻውዒት አቕርብ፡ ሰላምኩም ስንኩፉ እውን እንተዀነ ብርቱዕ ተስፋን ጉልበት መንእሰይ ዝዓሰሎን እዩ፡ እቲ ናብ ሕቡራት መንግስታት ዓለም ዘቕረብኹምዎ ሓሳብ ዕለት 10 ታሕሳስ 2018 ዓ.ም. ጸዲቑ ብመላእ መንግስታት ዓለም ተቐባልነት ረኺቡ ክትግበር ስሌኹም ጻውዒት አቕርብ።
እንክብሉ ከምዘጠቓለሉ ተሓቢሩ።