text:
AUDIO (AM Quality) NEWS for our users in Africa CLICK HERE
ድምጺ ደሊና ዜና 02 መጋቢት 2015
ኣዳላውን፡ ኣቕራብን: ዘካርያስ ክብርኣብ
ክቡራት ተኸታተልቲ ድምጺ ደሊና፣ ዘለኩም ርእይቶ፣ ሓበሬታን ነቕፌታን ብመንገዲ ዝኸፈትናልኩም መስመር ተሌፎን viber skype ከተመሓላልፉ መልእኽቲ ማሽን ድምጺ ደሊና ክፉት ምህላዉ ክንሕብረኩም ንፈቱ:: ተሌፎን 001 714 598 3138; Skype: voice.of.delina: Viber: +1714 598 3138
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
ካብ ኤርትራ ዝስደዱ ዘለዉ ህዝቢ፣ ካብ ካልኦት ስደተኛታት ፍልይ ዝበለ ሓያል ፈተና ከም ዝገጥሞም ተገሊጹ።
ኢኮ ዝተባህለት ፍልጥቲ መርበብ ሓበሬታ ካብታ ልዕሊ ሽዱሽተ ሚልዮን ብዝሒ ህዝቢ ዘለዋ ኤርትራ ዝስደዱ ዘለዉ ማእለያ ዘይብሎም ስደተኛታት መብዛሕቶኦም ኣብ ጉዕዞ ስደቶም ሓያል ዝኾነ ፈተናታት ይገጥሞም ከምዘሎ ኣብ ናይ ሎሚ ሕታማ ኣፍሊጣ። እታ መርበብ ሓበሬታ ኣብ ኤርትራ ኣመንቲ ምስልምናን ክርስትናን ብሓደ ዝነብሩላ ሃገር ክነሳ በቲ ኣብታ ሃገር ዘሎ ምስ መንግስቲ ሰሜን ኮርያ ጥራሕ ክመሳሰል ዝኽእል ምልካዊ ስርዓት ኣብ ልዕሊ ምእመናን ክርስትና ሕልፍ ዝበለ በደላት ይፍጽም ከምዘሎ ጠቒሳ።
ኣብ ኤርትራ ንተቓውሞ ሰልፍታት ዝኸውን ባይታ ይኹን ናይ ነጻ ሓሳብካ ምግላጽ መሰል ከምዘየለን ኣስታት 10 000 ኤርትራውያን ብዘይ ፍርዲ ተቐይዶም ከምዘለዉ ዘፍለጠት‘ታ መርበብ ሓበሬታ ካብታ ሃገር ከምልጡ ዝፈተኑ ህዝባ ኣብ ጉዕዞ ሂወቶም ኣዝዩ ከቢድ ፈተና ይገጥሞም ከምዘሎ ወሲኻ ገሊጻ።
መራሒ ናሚብያ ፕረዚደንት ፖሃምባ ናይ 5 ሚልዮን ዶላር ሽልማት ተዓዲሉ።
ሽልማት ሞ ኢብራሂም ንመራሒ ናሚብያ ከምዝተዋህበ መርበብ ሓበሬታ ቢቢሲ ሎሚ ብወግዒ ሓቢራ። እዚ ናይ 5 ሚልዮን ዶላር ሽልማት ነቶም ኣብ ምምሕዳር ሃገሮም ኣርኣያ ዝኾኑ መራሕቲ ሃገራት ዓመታዊ ዝወሃብ ግንዖን ምልሶት ሰናይ ምምሕዳሮምን‘ዩ። ፕረዚደንት ፖሃምባ ኣብቲ ንናጽነት ሃገሩ ዝተገብረ ቃልሲ ተሳታፊ ምንባሩን መጀመርያ ኣብ 2004 ክም ፕረሲደንት ድሕሪ ምግልጋሉ ቀጺሉ‘ውን ኣብ 2009 ንዳግማይ ተመሪጹ ምንባሩ ቢቢሲ ወሲኻ ገሊጻ። ፕረሲደት ናሚብያ ወዲ 79 ዓመት ኮይኑ ኣብ ቀረባ እዋን ስልጣኑ ከረክብ‘ዩ። እዚ ሽልማት እዚ ሎሚ ንራብዓይ ግዚኡ‘ዮ ዝዕደል ዘሎ።
ብሰንኪ መራሒ ሃገር ፓሃምባ ኣብ ናሚብያ ሰባኣዊ መሰል ዜጋታት ተሓልዩ ኣብታ ሃገር‘ውን ደሞክራሲ ሰፊኑ ከምዘሎን ናጻ ፕረስ እታ ሃገር‘ውን ብዘይ ዕንቅፋት ስርሐን የሳልጣ ከምዘለዋ ኣቦ ወንበር‘ታ ናይ ሽልማት ኮሚቴ ሳሊም ኣሕመድ ሳሊም ሓቢሩ። ናሚብያ ናብ ጎደና ብሩህ ምዕባለ ዝመረሐ ፕረሲደንት ፓሁምባ ብህዝቡ ልዑል ተቐባልነት ከምዘለዎ ይንገር።
Wednesday, 11 December 2013 10:34 ጻዳል ዮሃንስ
እወ እታ መዓልቲ መስደምም ዝኾነት መዓልቲ ካብ ጸሓይ ብራቖ ክሳብ ዕራርቦ-ጸሓይ ሃንቀውታን ሻቕሎትን በብእብረ ዝተፈራረቓኣ ዕለት መዓልታ እውን ከምዛ ሎሚ ኢያ ዚነበረት። እታ መዓልቲ እቲኣ በቲ ሓደ ወገን ሃለዋት ጴጥሮስ ብዘይምፍላጥና ዝኽርታቱ ኣብ ቅድሚ ገጽና ቅጅል ቅጅል እናበለ ምሉእ መዓልቲ ንልብናን ቀልብናን ሃምናን ሰዊሩ ኣይ ኣብ መሬት ኣይ ኣብ ሰማይ ሓዲግ መኣዝና ዘስሓተት ዕለት ኰይና፤
በቲ ሓደ ወገን እንቋዕ’ኳ ኣስቴር ትመጸእ ኰነት፡ መጺኣ እውን ደቃ ትሕብሕብ ተጸናንዕ ብማለት ባዕልና ንባዕልና ንነብስና ኣጸናኒዕና ቆልዑ ኣኻኺብና ንመዓርፎ ነፈርቲ ነስቴር እወ ነዛ ኣስቴር ንምቕባል ኢና ዘምራሕና። ሒጂውን ሃምናን ቀልብናን ናብታ ናይ ምቅባል ኣዚርና ንዝሰፍን ፍጻሜ ሕውስውስ ብዝበለ ስምዒት ኣብቲ ቦታ በጻሕና። ኣብኡ ካብ ልዑል ሓንቀውታ ዚተላዕለ ክሳብ ንርእያ ተሃዊኽና ከመይ ተቐዪራ ትኸውን ብዝብል ነናትና ግምት ክንዛረብን ድሕሪ ምጽናሕና ከይተፈለጠና ብውሽጥና ዝን ብማለት ከነስተንትን ጀመርና።
ጊዜ ከመይ ኢሉ ከምዝሓለፈ ኣይተፈለጥናን እታ ንጽበያ ዝጸናሕና ነፋሪት ክትዓልብን ኹሉ ኣቓልቦናን ሓሳብናን ናብኣ ኮይኑ ከምዛ ክንዘራረብ ዘይጸናሕና ሽዑ ግን ፍጹም ጸጥታ ነጊሱ ኩልና ካብ ምጥምማት ሓሊፉ ኣፍና ተለጉመ። እንታይ ኢዩ ኪኸውን ሕጂ? እንታይ ኢና ክንብል? ቆልዑኸ? ኣስቴር’ከ? መልሲ ዘይብሎም ሕቶታት....ሕቶታት ኣብ መንጎ ከምሰባ... ከምብጾታ ዕጫ ሮማ በላይነሽን ካልኦትን ተልዕል ዝብል ሓሳብ ባዕልና ኣልዒልና ንባዕልና ንጸናናዕ ነበርና። ቆልዑት እንተ ኾኑውን ሃንቀውትኦም ናፍቆቶም ኣብ ዓይኖም ይርኤ ነበረ። ኣዲኦም ብማዕዶ ክርእዩ ዝከኣል እንተዝኸውን መንደቅ ንምፍራስ ኣይምዓጀቦምን። ዓቕሊ ሰኢኖም ናብዝን ናብትን ይጥምቱን ይንቀሳቐሱን ነበሩ። መን ቀደመ ዕንባባ ዝህብ እውን ነንዝመጽእ ጋሻ ተመለስ ንኽብልዎ ተሪፍዎም እንበር ናብቶም ኣጋይሽ ቀሪቦም ዘይተጸግዕዋ ኣደ ኣይነበረትን።
በብሓደ ኣጋይሽ ምስ ቤተሰቦም ተራኺቦም ነናብ ቤቶም ኣምሪሖም ኤርፖርት ጭውጭው ምስ በለት ጠፊኡዎም ንመን ከም ዝሕተት። ዋእ እንታይ’ዩ ጉዱ ? እንታይ ኣጋጢሙ ? ተሪፋ’ዶ ደኣ ኮይና ? ነፋሪት’ዶ ገዲፋታ .... ሕጂውን ሕቶታት....ሕቶታት መወዳእታ ዘይብሉ ሕቶታት... መልሲ ዘይብሉ ሕቶታት ፡ ሰማዒ ዝሰእነ ሕቶታት ኣልቦ መልሲ ምስኮነ በብቁሩብ ኣብ ኢድ ቆልዑ ዝነበረ ዕንበባታት ዘርጠብጠብ እናበለ ክወድቅ ከም ሓደ ተኽሊ ወቅቱ እናሓለወ ዝረግፍ እናቐምሰለ ክበታተን ኣዕንቲ ንብዓት ካብዚ መጺኡ ዘይበሃል ዘርጠብጠብ ክብል ጀመረሞ እተን ተሓቛቚፍና ክንሰዓዓምን ናይ ናፍቖት ውዑይ ንብዓትና ሓዊስና ክንጸናንዓለን ዝተቀረባ ኣእዳውና ከይተፈለጠና ብጓሂን ሻቅሎትን ንድሕሪት ተጠውየን ተረፋ ሓንጎልና ንቡር ምምዝዛን ኣጥፊኡ ንመሓውርና ይኹን ኣካላትና ፍጹም ካብ ምቁጽጻር ሓዲግ ኮነ፡ መን ንመን እንታይ ከም ዝብሎ ፡ ኣበይ ? ንመን ? በየን ? መን ኢዩ ዝሕተት ከማን ጠፍኣና።
ከምቲ ጴጥሮስ ኣብ ባጽዕ ዝፍተወኒ ዝብሎ ጸሓይ ክትበርቕ ናብ ውሽጢ ባሕሪ ክትዓርብ ንውሽጢ ባሕሪ ዝብሃግ ትርኢት ዘይኮነ ሽዑ ጸሓይ ንውሽጢ ባሕሪ ንሓዋሩ ኣትያ እያ ጠሊማ ። ልብና’ውን ካብ ሽዑ ጀሚሩ ደም ጥራይ ዘይኮነ መዓንጣና ተኾምቲሩ ኣሕ ምባል ምስ ተጀመረ መሪር ሓሞት እውን ምንጻግ ዝጀመረ።
ናይ ኣስቴር ሃንቀውታ ሓቚፋን ስዒማን ዘይጸገበቶም ደቃ እሞኸኣ ሓልዮትን ፍቕርን ናይ ኣቦ ብሰንኪ ማእሰርቲ ዝተነፈጎም ኣእዳዋ ዘርጊሓ ክትሓቕፎም ክንደይ ተሃንጥያ ከም ዝነበረት ሕጂ’ውን ክሳብ ሎሚ ኩሉ ጊዜ ተዘርጊሔን ይርኣያኒ፡ ናይ ወላዲት ፍቅርን ለውሃትን ክሳብ ክንደይ ዓሙቊን ትብዓትን ዝመልኦ ከም ዝኾነ ተዘክረኒ፡ ቆልዑ ናይ ሽዑ ዝነበረ ድሌቶምን ሕልሞምን ድማ ብየማን ብጸጋም ዓጒጎም ነዲኦም ክሓቚፉን እቲ ተፈልያቶም ዝነበረትሉ ዝሓለፋ ናይ ህይወቶም ዛንታታት ኪነግሩ ሰእልታት ይኹን ናይ ትምህርቲ ውጽኢታት እዚ ከነርእያ ኣብዚ ክንወስዳ ምስ መሃዙትና ከነፋልጣ ኢሎም ዝተዳለዉሉ ኩሉ ትርጉም ሰኣኑሉ ፡ ምስጢሩ ገሪምዎም ኣቦናን ኣደናንሲ ተጋዲሎም ነጻነት ዘምጽኡ ክነሶም ንምንታይ ተኣሲሮም ? ኣበይ ኣሎ ኣበይ ኣላ ? መኣዛ ዝነኣሰት ካብ ኩሎም እንታይ ኢልካ ከም ትንገር ዓቕልና ጸበበና ኣይክርደኣን እዩ ብማለት ድማ ኣብቲ ናይ ቀዳማ ትፈልጦ ዝነበረት ስርሑ ባጽዕ ከይዱ ስለ ዝተባህለት ኩሉ ጊዜ ባባ እንታይ ኮይኑ ዶንግዩ ኣይመጽእን ድዩ ናፊቀዮ እንድየ እንዳበለት ክትሓትት ጀመረት ናይ ኣስቴር ኩነታት’ውን ንበይና ስለ ዘይፈለጠት ማማ እንታይ ኮይና ዘይትድውል ኣይርድኣን ድዩ ከምዝናፍቃ ክትብል እንከላ ዝስመዓና መሪር ስቓይ ንምግላጹ ዘተሓሳስብን ከቢድን እዩ።
እወ ብዙሕ ሕቶታት ኣሎ ኩላትና ክንሓቶ ንደሊ መልሲ’ውን ንጽበየሉ
መን? ንመን ? ኣበይ ? መዓስ ? ከመይ ? በየን ? ኣበይ ኣላ ? ኣበይ ኣሎ ? እንታይ ኮይኑ - እንታይ ኮይና ?
....ሕቶታት
Join VoD
VoD is looking for highly motivated candidates to collect, draft, edit and present relevant news items from various sources exclusively but not limited to Eritrea and the rest of the Horn of Africa. Excellent writing skills in both English and Tigrinya, proficiency in using technology, and ability to scan social media are essential. The candidate should be an active listener, able to communicate with persons of interest, and share timely information with the public.
The Main objective of Voice Of Delina is to collect and disseminate economic, social and political developments pertaining to Eritrea and Eritreans at home and in the Erespora.
We are also determined to develop the media capacity by grooming the new generation of Eritreans to articulate the aspirations of our country.
We are particularly looking for candidates who are keenly interested to play an active role in helping foster peace and democracy in Eritrea.
VOLUNTEER INTERNSHIP OPENINGS
• Media Director/Program Coordinator
o manage the team
o prepare editorials
o make editorial decisions on programs to be broadcast
o edit other program contents
• Researchers
o research topics required for programming
o assist in drafting stories
• Writers and Editors
o draft a regular feature story
o assist in news preparation
• Anchor-Reader
o read program items
o assist in news preparation
• Sound Engineer
o arrange programs, add music and repackage programs for dispatch to the studio
• Translator from English into Arabic and Tigrinya (and, on a limited basis, Amharic)
o translate copy of stories into appropriate language for broadcast
o when necessary, read stories in correct language or dialect
To participate please send email to info@delina.org
Please provide your personal CV, Skype ID, telephone number and best time to call you.


c: text/html

text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሃዱ አምላክ
አሜን!!!
ንስሓ
ብመንጽር ብሂል ኣበው፡ 4ይ ክፋል
ከመይ ገይረ ክናሳሕ፤
1. ካብ ተስፋ ምቁራጽ ምጥንቃቕ።
+ ቅዱስ ኣንጦንዮስ፡ “ብዙሓት ዝወደቑ ኣለው፡ ምስ ተንስኡ ግና ምሉኣት ዝኾኑ። ብዙሓት ከኣ ካብ ሠናይ ግብሪ ናብ ርኹስ ግብሪ ዝተመልሱ ኣለው። ወዲቑ ዝትንስእ ካብቲ ተንሲኡ ዝወድቕ ይበልጽ።”
+ ማር ይስሓቕ፡ “ናይ ቀዳሞት ኣቦታትካ ምውዳቕ ዘክር፡ ከመይ ኢሎም ከም ዝተነሰሑን በረከት ከም ዝረኸቡን ዘክር። እዚ ኣብ ንስሓኻ ክጸናንዓካ እዩ።”
+ ቅዱስ ሙሴ ጸሊም፡ “እቶም ሠናይ ዝደልዩን ንኣምላኽ ዝፍርሁን፡ ክወድቁ ከለው ተስፋ ኣይቆርጹን፡ እኳ ደኣ ካብ ውድቀቶም ተንሲኦም ንቕሓትን ጥንቁቓትን ንሠናይ ግብሪ ትጕሃትን ይዕጠቑ።”
+ ኣብፋንዮስ፡ “ኣምላኽ ሓጥኣን ክናስሑ ከለው፡ ብዘይመኽሰብ ይጸባጸቦም። ከምቲ ጥፉእ ወድን እታ ኣመንዝራን። (ሉቃ 15፡11-32፡ዮሓ 8፡1-11) ንቅዱሳን ግና፡ ክልቲኡ (እቲ ገንዘብን መኽሰቡን) ይሓቶም። ምኽንያቱ ጐይታ ንደቂ መዛሙርቱ ከምዚ በሎም፡  > (ማቴ 5፡20) ።
+ ኣባ ኤልያስ፡ “ኣብ ቅድሚ ንስሓ ሓጢኣት ደው ክትብል ኣይትኽእልን እያ።”
+ ቅዱስ ካህን፡ ኣምላኽ ንሓጥኣን ይምሕሮም’ዶ፤ ኢሎም ምስ ሓተትዎ፡ “ፍቁር ወደይ፡ ክዳንካ እንተ ዚቕደደካ ምደርበኻዮ’ዶ፤ መልሲ፡ “ኣይፋል፡ ሰፍየ ምትኸደንኩዎ ‘ባ!” ። “ህይወት ዘይብሉ ትንፋስ ዘይነበሮ ክዳን ካብ ዘይጨከንካሉስ፡ ከመይ ደኣ ንዘስተንፍሱን ህይወት ዘለዎምን ፍጡራኑ ምሕረት ዘይህቦም።”
+ ንቅዱስ ኣባ ቢመን ክሓትት ከሎ ሓደ ኣኃው፡ “ሓጢኣት ዝገበረ ሰብ ካልኣይ ግዜ ኣብ’ቲ ዝነበሮ እንተተመልሰ ኣምላኽ ይምሕሮ’ዶ፤” መልሲ፡ “ሰባት ነንኅድኅዶም ይቕረ ክበሃሃሉ ትእዛዝ ኣምላኽ እዩ፡ እዚ ዝኣዘዘ ኣምላኽስ እንታይ ክገብር ምተጸበና፤ እወ፡ ምሕረት ኣምላኽ መስፈሪ የብሉን። ምኽንያቱ ጐይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ቅዱስ ሓዋርያ ጴጥሮስ ብዛዕባ በደል ሓውካ ምሕዳግ፡  > ኢሉ ምስ ሓተቶ፡ ርኅሩኅ ኣምላኽ ድማ ከምዚ ክብል መለሰሉ  > (ማቴ 18፡21-22) ።
ቅዱስ ባስልዮስ ክሓቱዎ ከለው፡ “ናይ ንስሓ *ቀኖና ዝበርትዖ ከመይ ክገብር ይኽእል፤”
ቀኖና*(ሥርዓት ዝትርጕሙ፡ እቲ ዝተጋገየ ሰብ ጾምን ስግዳንን ፡ ካብቲ ዝነበሮ ጌጋ ብስቡር ልቢ ንኽምለስ ብኣበነ ነፍስ ዝወሃብ።)
መልሲ፡ “እዚ ከምቲ ፈላጥ ሓኪም እሞ ናብ ሞት ዝበጽሐ ሕሙም ውላድ ዘለዎ፡ ርዝነት ሕማም ውላዱ ብዘይዕቱብነትን ምክትታልን ክሓዊ ከም ዘይክእል ዝፈልጥ ርኅሩኅ ወላዲ እዩ። እቲ ሕሙም ውላድ፡ ፍቕሪ ወላዲኡ ርእዩ፡ ብብስለት ኣብኡ ተኣማሚኑ፡ ልቡ የቕስን። ነቲ ዝግበረሉ ዘሎ ምክትታል ኣብኡ ከይነዓቐ፡ ብህይወት ንኽነብር ይጽዕር። ቀኖና ዝበርተዖ’ውን፡ ቀኖና ዝኣዘዘሉ ኣበነፍሱ ጉዳዩ ኣረኪቡዎ ስለዘሎ፡ ክቐስን ይግባእ።”
ክልተ መእመናን ደቂ ኣንስትዮ ዘይቅቡል ኣካይዳ ይኽተላ ከም ዘለዋ ዝፈለጠ ሓደ ቅዱስ ካህን(ቀሲስ)፡ ሓቅነቱ እቲ ዘረባ ንኽግለጸሉ ናብ እግዚአብሔር ይጽሊ። ጸሎቱ ተሰሚዑ ድሕሪ ቅዳሴ ቁርባን ኣብ ዝዕድለሉ ዝነበረ ግዜ፡ ሓጢኣቶም እቲ ህዝቢ ይርኢ ወይ ይግለጸሉ ነበረ። ገሊኦም ገጾም ጸልሚቱ፡ ገሊኦም ኩሉ ኣካሎም ሓሪሩ፡ ገሊኦም ድማ ኣዒንቶም እሳት ደም ተለዊጡ፡ ገሊኦም ገጾም ዝበረሀ፡ ከናፍሮም ዝጻዕደወ ነበሩ። ኣብተን ኣንስቲ ምስ በጽሐ ግና ብርግጽ ሕማቕ ነገር ክህልወን ኣለዎ ኢሉ እንተራኣየ ንጹሃት ረኸበን። ቅዱስ ሥግኡን ክቡር ደሙን ምስ ወሰዳ ድማ መሊሰን በርሃ። እዚ ከመይ ኢሉ ይኸውን ከብል ጀመረ። መልኣኽ እግዚአብሔር መጺኡ ከምዚ በሎ፡
እዘን ኣንስቲ ከምቲ ዝበጽሓካ እዩ ነገረን፡ ግና ካብ ልበን ሓጢኣት ፈንፊነን ናብ ኣምላኽ ስለዝተመልሳ፡ ብስቡር ልቢ በኽየን ብጸሎት ነቒሐን ትሕት ስለዝበላ፡ ኣምላኽ ንንስሓአን ተቐበሎ። ስለዚ ድማ ናብ ንጹህ መንገድን ፍቕሪ ኣምላኽን ይስጕማ ኣለዋ።”
እቲ ቀሲስ፡ “እዘን ኣንስቲ ናብ ቅኑዕ መንገዲ ምምላሰን ዘይኮነ ዝገረሚ፡ ብዙሓት በዚ መንገዲ ሓጢኣት ይሓልፉ፡ ናይ ኣምላኽ ምሕረት ግን ዘይጎድል ምዃኑ እዩ። ከይተቕዝፋ ሕማቕ ከይረኸበን ናብዚ ጸጋ እዚ ምብቃዐን ዓቢ ነገር እዩ።
እቲ መልኣኽ፡ “ንስኻ ሰብ ኢኻ፡ ጐይታናን ኣምላኽናን ግና ብባህሪኡ ርኅሩኅን ቅኑዕን እዩ። ተጣዒሶም ዝመጹዎን ተናሲሖም ዝምለሱዎን ኣይጭክነሎምን እዩ። ናብ ስቓይ ድማ ኣይድርብዮምን እዩ። ንደቂ ሰባት ስለዘፍቐረ ድማ ብቕጥዖኡ ኣይቀዝፎምን እዩ። ቦኽሪ ወዱ ናብ ምድሪ ብምስዳድ ድሕነት ኣወጀሎም። ህዝቢ ዓለም ጸላእቱ እንተኾኑ ኣብ ክንድኦም ክመውት መረጸ። እዚ ኹሉ ተጣዒሶም እንተተመልሱስ ምሕረት ሂቡ ካብ ኩሉ ጸጋታቱ ድማ የብቅዖም። ካብ ኩሉ ሓጢኣት ሰብ ምሕረት እግዚአብሔር ይዓቢ። ተጣዒሶም ምስ ዝምለሱ ንሱ መሓሪ ኣምላኽ ድኻም ደቂ ሰባት ዝፈልጥ ምዃኑ’ዩ ምሉእ ምሕረት ዝህቦም።”
ቀሲስ፡ “እዚ ዝራእኹዎ ገጻት ናይ ሰባት ክትገልጸለይ’ዶ፤”
እቲ መልኣኽ ድማ፡ “እቶም ገጾም ዝበረሀ፡ ንጹሃት ቅኑዓት ልቢ፡ ምእዙዛትን ትሑታትን መሓርትን እዮም። እቶም ገጾም ዝጸለመ፡ ዝምንዝሩ እዮም። እቶም ገጾምን ኣዒንቶምን ነጠብጣብ ጸሊም ዘለዎም፡ ስርቂ ሓሶት ምትላል ዝልማዶም እዮም። ቀጺሉ’ውን፡
ክድሕኑ እንተደሊኻ ድማ፡ ብንስሓ ክምለሱ ምኸሮምን ምዓዶምን። ካብቲ እከይ ስርሖም ኣግሊሶም ናብ ኣምላኽናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ይምለሱ። ስለኦም ዝሞተ ካብ ምውታን’ውን ዝተንሰአ፡ ክሳዕ ሕጂ’ውን ዝጽዕረሎም ዘሎ ንጉሥ ሰማይን ምድርን ሎሚን ኩሉ ሰዓን ንዘለኣለም ኣለም።
+ ኣብ ሓደ እዋን’ዩ ወዲ መዝሙሩ ንቅዱስ ኣንጦንዮስ ቅዱስ ጳውሎስ ከም ልማዱ ነኣሕዋት ክበጽሕ ኢሉ ናብ እስኪት ከደ። ኣብኡ ናይ ኩሎም ነፍሳት ኣዕሚቑ ይርኢ፡ ከመይ ከም ዘለው ድማ ይዕዘብ ነበረ። መልክዖም እናተመልከተ፡ ዝሕልውዎም መላእክት ደስ ኢሉዎም ረኣየ። ሓደ ግና ኩሉ ኣካሉ ጸሊም ተሸፊኑ፡ ኣጋንንቲ ከቢቦሞ ይዘምትዎ፡ ኣብ ርሑቕ ኮይኑ ድማ መልኣኹ ይዕዘቦ ከም ዘሎ ረኣየ። ነዚ ምስ ረኣየ፡ ኣፍ ልቡ እናሀረመ ይበኪ ነበረ። ካብ ቤት እግዚአብሔር ድማ እናበኸየ ክወጽእ ከሎ፡ ኣሕዋት ክሓቱዎ ጀመሩ። “ኣቦና፡ ንምንታይ ትበኪ ኣሎኻ፤” ናብ ቅዳሴ’ውን ክኣቱ ለመኑዎ፡ ንሱ ግና ብክቱር ጓሂ ክኣቱ ኣይከኣለን። ጸሎት ምስ ወድኡ ናብኡ ገጾም ይመጹ ኣብ ዝነበሩሉ ግዜ፡ ይጥምቶም ነበረ። እንደገና ድማ መልክዕ ነፍሳቶም ክዕዘብ ከሎ፡ ነቲ ጸሊሙ ዝመነበረ ኣሐው፡ ደሮ ነጺሁ ኩሉ ነፍሱ በሪሁ ረኣየ። እቲ ዝሕልዎ መልኣኽ ድማ ተፈሲሁ ይስዕቦ ነበረ። እቶም ኣጋንንቲ ግና፡ ተቖጢዖም ኣብ ርሑቕ ጠጠው ኢሎም ረኣዮም። ኣምላኽ ብርሃን ይባረኽ እናበለ ብሓጎስ ዘለለ። ዓው ኢሉ ድማ፡ “ሠናይ ግብሪ ኣምላኽ ክትርእዩ ንዑ። ንዝግብኦ ጸጋ ዝዕድል፡ ንዝተሰብረ ዚጽግን፡ ብጥፍኣት ሓደ ‘ኳ ዘይሕጎስ፡ ንኹሉ ብማዕረ ዝጥምት፡ ለዋህ ኣምላኽ እዩ። ሓቢርና ንስገደሉ፡ “ብጄካኻ ካብ ሓጢኣት ሓራ ክገብረና ዝኽእል የልቦን” ንበሎ። ቃሉ ንኽሰምዑ ብዙሓት ተኣከቡ። ነቲ ዚረኣዮ ድማ ገለጸሎም። ነቲ ኣሓው እቲ መልክዑ ከመይ ገይሩ ከም ተቐየረ ክገልጸሉ ሓተቶ። ኣብቲ እኩብ ሰብ ድማ ብድፍረት ከምዚ ኢሉ መለሰ፡ “ኣነ ንብዙሕ ዓመታት ኣብ ርኽሰት ዝነበርኩ ሰብ እየ። ኣቦና፡ መሪር ብኽያት ክበኽዩ ምስ ራእኹዎም ግና፡ ልበይ ተስበረ፡ በዚ ድማ ነቲ ዝበሃል ዝነበረ ቃል ኣምላኽ ክሰተውዕል ጀመርኩ። ነቢይ ኢሰያስ፡  > (ኢሳ 1፡18) ። ኣነ ሓጥእ ሰብ ነዚ ምስ ሰማዕኩ፡ ልበይ ተሰልበ፡ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ነዚ በልኩ፡  > (ሉቃ 15፡7) ። ዝበልካ መሓሪ ኣምላኽ፡ ምእንቲ ድሕነት ሓጥኣን ዝመጻእካ፡ ሕጂ ድማ ከምቲ ብኣፍ ነቢይካ ዝበልካዮ ንዓይ ንሓጢኣተኛ ከምኡ ግበረለይ፡ ንስሓይ ተቐበለለይ፡ ካብ ሎሚ ንደሓር ዝገብሮ ካብ ዝነበርኩ ክፉእ ነገር ከቋርጽ እየ። ክሳዕ መወዳእታ ትንፋስ ድማ ብንጽህና ከገልግለካ እየ። ቃል ኪዳን ኣትየ ካብ ቤተ ክርስቲያን ወጻእኩ።” ነዚ ዝሰምዑ ኣቦታት ብሓደ ድምጺ ንኣምላኽ ከምዚ እናበሉ ኣመስገኑ፡  > (መዝ 104፡24) ። እቲ ኣሓው ድማ ካብኡ ንደሓር፡ ብንጽህና ኣገልገለን ንኣምላኽ ብሠናይ ግብሪ ኣስመሮን። ስለዚ ድማ ተስፋ ከይቆረጽና ናብ መሓሪ ኣምላኽና ንመለስ። ክንምለሶ ከሎና ብዝሓለፈ ኣይጸባጸብናን እዩ። ናብ ኣምላኽ ዝምለስ ኩሉ ካብ በረድ ኣጻዕዲዩ ስለዝመልሶ ውዳሴ ኣምልኾ ምስጋና ንዘልኣለም ኣለም ይኹኖ።
+ ሓደ ቀሲስ፡ ነፍሳት ሰባት ዘርኢ ጸጋ ነበሮ። ኩሉ ድማ የኽብሮ ነበረ። ሓደ እዋን ንጸሎት ናብ ቤተ እግዚኣብሔር ኣብ ዝኸደሉ ዘነበረ ግዜ፡ ካብ በዓቲ ሓደ ካብቶም ባሕታውያን ኣቦታት ኣጋንንቲ ክወጹ ረኣየ። ገሊአን፡ መልክዕ ኣመንዝራታት ክስዕስዓን ክደርፋን ጽዩፍ ቃላት የውጽኣ ነበራ። ገሊኦም ድማ፡ ንኣሽቱ ህጻናት ዝመስሉ ዝስዕስዑ፡ እቶም ዝተረፉ ድማ፡ ካልእ ሕማቕ ተግባራት ዝዘርኡ ነበሩ። ብሕልንኡ፡ “እዛ ስፍራ’ዚአ ርኹሳት መናፍስቲ ከቢቦማ ካብ ሃለው፡ ብርግጽ ሓደ ኣብ መቑሎ ሓዊ ዝነብር ባሕታዊ ኣሎ” ። ጸሎቱ ዛዚሙ ካብ ቤተ ክርስቲያን ምስ ተመልሰ፡ ናብ ማዕጾ እቲ ባሕታዊ ቀሪቡ ኳሕኲሑ፡ ባሕታዊ ከፈተሉ። ብዛዕባ መንፈሳዊ ኅይወት ዕላል ጀመሩ።
ኩሉ ብትሕትና ዝኣሊ ቀሲስ፡ “ፍቑር ሓወይ፡ ኣነ ኣብ’ዚ ምሳኻ ዕረፍቲ ክረክብ ኢለ መጺአካ፡ እታ ዝጽልየላ ዝነበርኩ ስፍራ ድልየቶም ይገብሩንን ዝእዝዙንን ኣሕዲጎምኒ። ብርሃን ምስ ወጸ ድማ፡ ብሰንኪ ክፉእ ምግባረይ ምስኦም ክቕመጥ ኣይከኣልኩን። ብእሙን ኣምላኸይ ኣብ ጸሎትካ ክትድግፈኒ ድልየተይ እዩ። ተስፋ ከይቆርጽ ሓግዘኒ።”
ነዚ ዝሰመዐ ባሕታዊ፡ ብምጽፋዕ ገዛእ ገጹ ጀመረ። ሓመድ ኣብ ርእሱ ድማ ደፍአ። ከምዚ ድማ በለ፡ “ኣንቱም ኣቦና፡ ንስኹም ቀንዴል እንከለኹም ንዓይ ንሓጢኣተኛ ብምንታይ ዓቕመይ እሞ፤ እዋይ! ኣነ መን ምዃነይ እንተትፈልጡንስ፤” ብዛዕባ ነፍሱ ክገልጸሉ ጀመረ። ተቐላጢፉ እቲ ቀሲስ፡ ነቲ እከይ ነገራት ከይነግሮ ለመኖ። እዚ ድማ ሕማቕ ቃል ንቕኑዕ ልቢ የዝሕሎን ንእዝኒ የርክሳን ስለዝኾነ። ቀኖና ወሲዱ ድማ ለይትን መዓልትን ኣፍ ልቡ እናወቐዐ ክበኪ፡ ንነፍሱ ይወቕሳን የሕስራን ነበረ። ንሓደ ሰሙን ዝኣክል ድማ ብኸምዚ ኣገባብ ቀጸለ። ከም ልማዶም እቶም ቀሲስ ካብ ጸሎት ምስ ተመልሱ፡ ናብታ ስፍራ ተመልከቱ። ርኹሳት መናፍስቲ ኣብ ኣፍ ደገ ጠጠው ኢሎም ጸንኅዎ። ዝኾነ ክገብሩ ስለዘይከኣሎም፡ ነቲ ማዕጾ ክሰብሩዎ ይፍትኑ ነበሩ። በዚ ድማ እቶም ቀሲስ፡ እቲ ባሕታዊ ኣቦ ኣብ ጸሎቱ ከም ተዓወተ ፈለጠ። ተሓጒሱ ድማ ማዕጾ ኳሕኮሐ። ብዛዕባ ህይወቱ ክሓቶ ምስ ጀመረ፡ እቲ ባሕታዊ ብክቱር ጓህን ሓዘንን ቃል ከውጽእ ኣይካኣለን። “ርአ ኣቦና፡ ኣነስ ዳግም ከም ባሕታዊ ክቁጸር ኣይክእልን እየ፡ ብንጽህና ጸጋታት እግዚአብሔር ዝቕበል ከመይ ዝበለ’ዩ፤ ዝፈረሰስ መዓስ’ዩ ዝጽገን፤ እቲ ጉዕዞ ከመይ ዝበለ እዩ፤” እናበለ ነቲ ቀሲስ ይምልሰሉ ነበረ። ካብቲ ባሕታዊ ዝወጽእ ዝነበረ ቀሲስ፡ “ጐይታ ሰራዊት ይኽበር ይመስገን፡ ብንጹህ ልቦና ናባኻ ዝምለስ ሓጥእ ስለዚተቐበልካ፡ ካብቲ ዝነበሮ ዚበለጸ ገይርካ ድማ መለስካዮ። እቲ ባሕታዊ ካልኣይ ሰሙን በዚ ኣጋባብ ምስ ቀጸለ፡ እቲ ክበጽሖ ዝመጽእ ዝነበረ ቀሲስ ከም ልማዱ ኣብ ኣፍ ደገ ጠጠው ምስ በለ፡ እቶም ርኹሳት መናፍስቲ፡ ክዳኑ ቀዲዶም ጭሕሙ ነጽዮም፡ ናብ ቤትካን ጎረቤትካን ክንኣቱ ዘይምኽኣልና ኣይኣኽለካን። ሕጂ ድማ ካብዞም ኩሎም ሓደ ተሪፉና ዝነበረ፡ብሰንክኻ ክጻበኣናን ክዋገኣናን ለይትን መዓልትን ገበርካዮ። ብጸሎቱ ንቃጸል ኣሎና። ኢሎም ኣብ ጥቃ ማዕጾ እቲ ባሕታዊ ወዲቁ ገደፍዎ። ካብቲ ማዕጾ ስለዘይረሓቀ ድማ ኳሕኮሐ፡ እቲ ባሕታዊ ኣቦ ውጽእ ምስ በለ፡ ኣብ ምድሪ ተደርቢዩ ረኣዮ። ሓተቶ ድማ፡ “መን ደኣ እዩ እዚ ኩሉ ከምዚ ዝገበረካ፤” መልሲ፡ “እቶም ኣዕሩኽትኻ ዝነበሩ” ኢሉ ካብ መጀመርያ እቲ ታሪኽ ኣዘንተወሉ። እዚ ዝፈለጠ ባሕታዊ ኣቦ፡ ረድኤት ኣምላኽ በቲ ቀሲስ ከም ዝበጽሖ ፈሊጡ ንኣምላኽ ኣመስገነ። ርኹሳት መናፍስቲ ካብቲ ቦታ ድሕሪ ብዙሕ ስቓይ ኣግለሱ። እቲ ባሕታዊ ድማ ተጊሁ ይሰርሕ ነበረ።
+ ቅዱስ በርሰፎንዮስ፡ ሓደ ካብ ኣሕዋት ለይቲ ሰረቕቲ ምስ ኣተው፡ ፈጺሙ ረዓደ ኣምላኽ ግና ረደኦ። ንቅዱስ በርሰፎንዮስ ነቲ ዘጋጠሞ ምስ ሓበሮ ንኽጽልየሉ ተማሕጸኖ።
ቅዱስ በርሰፎንዮስ ድማ፡ “ወደየ፡ ንሕና ንኣምላኽ እንተዘይረሓቕናዮ ንሱስ ኣይርሕቐናን’ዩ። እቲ ምንታይሲ፡  > (ዕብ 13፡5) ስለዝበለ። ጎደሎ እምነት ስለዝኾና ኢና ንፈርሕን ንርዕድን። እምበር እቶም ናባኻ ዝመጹ ሰረቕቲ ክንዲ ሰረገላታት ፈርኦንን ሰራዊቱን’ኳ እንተኾኑ ገለ ክገብሩኻ ኣይከኣሎምን እዩ። ከም ዝፍለጥ ፈርኦንን ሰራዊቱን ኣብ ባሕሪ ኤርትራ እዮም ጥሒሎም። ንኤልሳዕ ክሕዙ ዝመጹ ሰራዊት’ውን ዕውረት ዓይኒ ከም ዘጋጠሞም ይፍለጥ። (2 ነገ. 6፡17) ። ኣብዚ ክንዝክሮ ዝግበኣና ቃል ኣሎ፡  > (መዝ 121፡ 7-8) ።
ቃሉስ ከመይ ገይርና ክንርስዖ፡  > (ማቴ 6፡26) ። ስለዚ ፍርሂ ካብ ጉድለት እምነትን ተስፋ ምቑራጽን እያ። ልቢ ሰባት ዝሒሉ ካብ ኣምላኽ ረሐቑ ናብ ጥፍኣት ኣግለሱ። ካብዚ ሕማም’ዚ ክንወጽእ እንተኾይና ዝወደይ! ኣብ ውሽጥና ዝነብር ክርስቶስ ፡  > ንበሎ። ንንፋሳት ገሲጹ ንማዕበላት ባሕሪ ኣህዲኡ፡ ካብ ሞት ዕጸ በለስ ኣግሊስና ንፈርኦን ኣብ ባሕሪ ዘጥሓለት ዕጸ መስቀል ናብቲ ስቓይና ዝተሰከመ ነፍስና ነማዕቑባ። ንዓና ንኣባጊዑ ከመይ ገይሩ ካብ ኣዛብእ ከም ዝሕልወና ይፈልጥ እዩ ዝወደይ። ካብ ሰረቕቲ እዛ ዓለም ኣይትፍራህ። ምኽንያቱ ንሶም ስርሖም ናይ ሰይጣን ስራሕ እዩ። እቲ ዝዓበየ ጸጋ ኣምላኽ ሓልዩካ እዩ። ኩሉ ግዜ ከኣ ኣምላኽ ብምጽዋዕ ረድኤቱ ሕተት። ምኽንያቱ ኸምዚ ዝብል ጽሑፍ ስለዘሎ፡  > (መዝ 145፡18-20) ።
2. ናብ ንስሓ ምቅልጣፍ
ይቕጽል . . . ንብርሃነ ጥምቀቱ ብሰላም የብጽሓና።
ወስብሓት ለእግዚአብሔር፣
ወለወላዲቱ ድንግል፣
ወለመስቀሉ ክቡር።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ፕረዝደንት ሩዋንዳ ፓውል ካጋሚ ንሳልሳይ ግዜ ንፕረዝዳንትነት ክናሓንሑ እዮም…
መቐለ ሰነ 11/2009(ድወት) ፕረዝደንት ሩዋንዳ ፓውል ካጋሚ ኣብ ዝመፅእ ወርሒ ነሓሰ ኣብታ ሃገር ኣብዝካየድ ፕረዝዳንታዊ መረፃ ንሳልሳይ ግዜ ተናሓናሒ ኾይኖም ከምዝቐርቡ ተገሊፁ።
ወርልድ ቡለቲን ከምዝሓበሮ ግንባር ሓርበኛታት ሩዋንዳ ብዝብል ዝፍለጥ ውድቦም ንዝሓለፉ 14 ዓመታት ኣብ ሩዋንዳ ስልጣን ሒዙ ዝፀንሐ ኮይኑ ኣብ ዝመፅእ ወርሒ ነሓሰ ኣብዝካየድ ፕረዝዳንታዊ መረፃ ንሳልሳይ ግዜ ክናሓንሑ ብሕፁይነት ከምዘቕረቦም ገሊፁ።
ኣብዝመፅእ 4 ነሓሰ 2017ዓ.ም ፈረንጂ ኣብታ ሃገር ንዝካየድ ፕረዝዳንታዊ መረፃ ብሕፁይነት ንክቐርቡ ካብ 1ሽሕን 930 1ሽሕን 929 ድጋፍ ዝረኸቡ ፕረዝደንት ፓውል ካጋሚ ኣብታ ሃገር ኣብቶም ዝሓለፉ 14 ዓመታት ዘመዝገብዎ ለውጥታት ንክቕፅሉ ዝለዓለ ግምት ተዋሂብዎም ኣሎ።
ካብ 2000ዓ.ም ፈረንጂ ጀሚሩ ስልጣን ዝጨበጡ ፓውል ካጋሚ ሐዚ ንሳልሳይ ግዜ ኣብታ ሃገር ኣብዝካየድ ፕረዝዳንታዊ መረፃ ብሕፁይነት ንክቐርቡ ዕድል ዝረኸቡ ኣብ 2015ዓ.ም ፈረንጂ ሕገ-መንግስቲ እታ ሃገር ብምምሕያሹ እዩ።(ወርልድ ቡለቲን)


text:
ፕረዝደንት ደቡብ ኣፍሪቃ ጃኮብ ዙማ ትማሊ ሰሉስ ሕዳር 14 ወተሃደራት ዚምባብወ ዕልዋ ብዝመስል ንመንግስታዊ ተሌቪዥን ዝርከቦም ዝተፈላለዩ ቦታታት ድሕሪ ምቁጽጻሮም፥ ፕረዚደንት ሙጋበ ኣብ ገዛ ተሓጺሮም ክጸንሑ ከምዝተገብረ ኣረጋጊጾም።
ፕረዚደንት ደቡብ ኣፍሪቃን ኣቦ መንበር ማሕበር ልምዓት ሃገራት ደቡብ ኣፍሪቃ ማለት ሳድክ (SADC) ዝኾኑ ጃኮብ ዙማ ሎሚ ኣብ ዝመሓላለፍዎ መልእኽቲ ምስ ፕረዚደንት ሙጋበ ከምዝተዘራረቡ ኣፍሊጦም። ንሶም: “ፕረዚደንት ሙጋበ ኣብ ገዛ ጸኒሖም ምህላዎም ኣመልኪቶምለይ። ይኹንምበር ደሓን ምህላዎም ገሊጾምለይ። ደቡብ ኣፍሪቃ ድማ ምስ ሓይልታት ምክልኻል ዚምባብወ ኣብ ርክብ ኣላ” ድማ ኢሎም።
ን 37 ዓመታት ንዚምባብወ ዝመርሑ ፕረዚደንት ሙጋበ: ኣብዚ ቐረባ ግዜ ምስ ኢመርሶን ምናንጋግዋ ዝተባህለ ምክትሎም ብዝተፈጥረ ምስሕሓብ: ነቲ ምክትል ፕረዚደንት ካብ ስልጣን ከምዝኣለይዎ’ዩ ተሓቢሩ።
ላዕለዋይ ወተሃደራዊ ኣዛዚ ዚምባብወ ጀነራል ኮንስታንቲኖ ቺወንጋ ኣቐዲም ኣቢሉ ፕረዚደንት ዚምባብወ ንደገፍቲ ምናንጋግዋ ኣቖጢዑ ካብ ኣብ ስልጣን ዘሎ ሰልፊ ዛኑ ፒኤፍ ዝፈሊ ተግባራት እንተዘይተቖጢቦም ኢዶም ክመልሱ ምዃኖም ኣጠንቂቖም ነይሮም። እዚ መጠንቀቕታ ድሕሪ ምትሕልላፉ ድሕሪ ሓደ መዓልቲ ድማ ታንክታት ዝርከብኦም ድሩዓት ወተሃደራዊ መኻይን ኣብ ጎደናታት ርእሰ ከተማ ሃራረ ከምዝተራእያ ተሓቢሩ።
ኣብ ሃራረ ርእሰ ከተማ ዚምባብወ ዝርከቡ ዝተፈላለዩ ኤምባሲታት ምዕራባውያን ሃገራት ብዝርአ ዘሎ ወተሃደራዊ ምንቅስቓስ ሰራሕተኛታተን ዘየድሊ ምንቅስቓስ ከየዘውትሩን ኣብ ቤቶም ኮይኖም ክዓዩን ምውሳነን ኣፍሊጠን ኣለዋ።
ካብታ ሃገር ዝተመሓላለፉ ጸብጻባት ከምዝሕብርዎ ኣብ ሞንጎ ካብ መዝነቱ ዝተባረረ ምክትል ፕረዚደንት ዚምባብወ ነበር ኢመርሶን ምናንጋዋን በዓልቲ ቤት ፕረዚደንት ሮበርት ሙጋበ ዝኾነት ግረስ ሙጋበን ንስልጣን ሙጋበ ንምትካእ ኣብ ቁሩቁስ እዮም ጸኒሖም። 75 ዝዕድመኡ ኢመርሶን ምናንጋዋ ደገፍ ናይ ሰራዊት ዚምባብወ ክህልዎ እንከሎ 51 ዝዕድመኣ ግረስ ሙጋበ ድማ ካብ መንእሰያት ኣባላት ገዛኢ ሰልፊ ዛኑ ፒኤፍ ከምዘለዎምዩ ዝሕበር።
ፕረዚደንት ሙጋበ ሓደ ካብ ኣብ ስልጣን ንዝነውሐ ግዜ ዝጸንሑ መራሕቲ ኣፍሪቃ ኮይኖም'ዮም ዝግለጹ።


text:
ኣብቲ ትማሊ ኣብ ቤተ መንግስቲ ዋይት ሃውስ ዝተኻየድ ሽልማት ምዕዳል ስነ ስርዓት ፕረዝደንት ባራክ ኦባማ እቲ ሽልማት ንክብሪ ንኹሎም ኣሜሪካ ዝሓሸት ሃገር ንኽትኸውን ዘበርኸቱ ምኻኑ ገሊጾም።
“ ሎሚ ነዚ ክብረ በዓል ምስ ፍሉያት ዝኾኑ ኣሜሪካዊያን ንሕብረትና ዘበራትኡ: ንመንፈስና ዝደበሱ ናብ ምዕባለ ዝመርሑና ነኽብር ኣለና።”
ገለ ካብቶም ሽልማት ዝተወሃቦም ኣብ ተግባር ግብረ ሰናይ ዝተዋፈሩ መሊንዳን ቢል ጌትስ እዮም። ንሶም ዝውንንዎ ትካል ግብረ ሰናይ ኣገልግሎት ጥዕና ንምዕባይን ድኽነትን ጥምየትን ንምቅላስን 36 ሚሊዮን ዶላር ወጻኢ ጌይሩ’ሎ።
ካብ ስፖርተኛታት ፍሉጥ ተጻዋታይ ባስኬት ቦል ከሪም ዓብዱል ጃብር፡ ማይክል ጆርዳንን ክሽለሙ ኸለው ካብ ፍሉጣት ተዋሳእቲ ድማ ቶም ሃንክስ፡ ሮበርት ዲ ኒሮ፡ ሮበርት ሬድፎርድ ተሸሊሞም።
ካብ ሽልማት ዝተዋህቦም ሰብ ሞያ ስነ ህንጻ ድማ ማያ ሊንን ፍራንክ ገርህይ ይርኸብዎም።
ኮመዲያንንን ተዋሳኢትን ኢለን ዲጀነርስ ድማ ነቲ ሽልማት ብዝተሓዋወሰ ስምዒት ተቐቢላቶ።
ፕረዝደንት ኦባማ ነፍሲ ወከፍ ተሸላሚ ብውልቂ ብፍሉይ ከምዝተንኸፍዎም ገሊጾም።ብተወሳኺ ብዙሕነት እዚ ሽልማት ዝተዋህቦም ሰባት ድማ ሓደ ካብቲ ንኣሜሪካ ዓባይ ዝገብራ ሓደ ረቋሒ እዩ ኢሎም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይኸአል።


text:
ናይዚ ሰሙን ብሉፃት ዓሰርተ ሓደ ተፃወትቲ
ኣሰልጣኒ ጋንታ ኣርሰናል ኣርሰን ቬንገር ንመወዳእታ እዋን መረባ ኦልድ ትራፎርድ ኣብ ዝረገፀሉ ከምኡ ድማ ጋንታ ክሪስታል ፓላስ ቅድሚ ዓሚ ዋንጫ ንዘልዓለት ጋንታ ሌይስተር ሓሙሽተ ንባዶ ኣብ ዝረትዕሉ ግጥም ፕሊምየር ሊግ እንግሊዝ በዓል መን ኣብ ናይ ጋርዝ ክሩክስ ዝርዝር ብሉፃት ዓሰርተ ሓደ ተኻቲቶም? . . . ብሓባር ንርኣዮ።
ሓላዊ ልዳት
ቤን ፎስተር (ዌስትብሮም)
ካብ ቀረባ ግዜ ንደሓር ዌስትብሮም ተርእዮ ንዘላ ምዕባለ ሓደ ምኽንያት ቤን ፎስተር ናብ ንቡር ብቕዓቱ ስለዝተመልሰ እዩ። ተፃዋታይ ኒውካስል ድዋይት ጌይል ዝቐልዓ ሽቶ ከመይ ከምዝመከታን ከመይ ናብ ድሕሪት ደፊኡ ከምዘውፀኣን ኣነ ኣይተረዳኣንን።
ምስጋና ንቤን ፎስትር፤ ዌስትብሮም ኣብ 13 ፀወታታት ንኻልኣይ ግዘ ዋላ ሓንቲ ሽቶ ከይኣተዎ ክወፅእ ክኢሉ ኣሎ።
ተኸላኸልቲ
ዋርድን አንሆልትን (ክሪስታል ፓላስ)፣ አዝፕሊክዌታ (ቼልሲ)፣ ዶውሰን (ዌስትብሮም)
ጆዌል ዋርድ ጋንትኡ ክሪስታል ፓላስ ምስ ሌይሰተር ኣብ ዝነበሮ ግጥም ዘርኣዮ ብቕዓት ዘስደምም ነይሩ። ካብ ጄሚ ቫርዲን ኩዕሶ ከድሕን ዝገበሮ ፈተነ ኣይነበረን። ነዚ ድማ እዩ ኣብ ናይዚ ሰሙን ብሉፃት ዓሰርተ ሓደ ተጻወትቲ ከካትቶ ግድን ኮይኑኒ ዘሎ።
ብተመሳሳሊ ወዲ ጋንትኡ ፓትሪክ ቫን አንሆልት ተፃወቲ ሌይስተር ሽቶ ከቑፅሩሉ ናብ ዝኽእሉ ክሊ ከይኣትዉ ዝከኣሎ ኩሉ ብምግባር ሽቶ ከይኣተዎ ክወጽእ ክኢሉ'ሎ።
ሴዛር አዝፕሊክዌታ ኣብ ቼልሲ ንዘለዎ ግደ ክብ ብምባል ዘደንቕ ምዃኑ ምምስካር ቀፂልሉ ኣሎ። ዘድሕኖም ኩዕሶታት ዘስደምሙ ነይሮም። እዚ ናይ ውድድር ዓመት ዋላኳ ንቼልሲ ፅቡቕ ዝበሃል እንተዘይኮነ፤ አዝፕሊክዌታ ዘርኣዮ ብቕዓት ግን ፅኑዕ ነይሩ።
ተፃዋታይ ዌስትብሮም ክሬግ ዶውሰን ኣብ ናይዚ ሰሙን ብሉፃት ተኸላኸልቲ ክካተት ዝገበሮ ብቕዓት ዘርኣየሉ ሰሙን ነይሩ።
መስመር ማእኸል
ፈርናንዲንሆ (ሲቲ)፣ ኢድሪሳ ጋና (ኤቨርተን)፣ ሩበን ሎፍተስ ቺክ (ክሪስታል ፓላስ)
ተፃዋታይ ማንችስተር ሲቲ ፈርናንዲንሆ ተፃዋታይ ዩናይትድ ዝኾነ ፖል ፖግባ ክኾኖ ዝግባእ ዝነበሮ ኩሉ ዝኸውን ዘሎ ተፃዋታይ እዩ። ዋላኳ ብዝሓለፈ ፖግባ ንሲቲ ጉድ እንተገበሮም፤ ሙሉእ ዓመት ተመሳሳሊ ብቕዓት ኣርእዩ እንተዝኸውን ነገራት ብግልባጡ እዮም ክኾኑ ነይሮም።
ተፃዋታይ ኤቨርተን ኢድሪሳ ጋና ኣብ ዝርዝር ዓሰርተ ሓደ ብሉፃት ተፃወትቲ ክካተት ዝኸኣለ ንሓደ ግዜ ጥራሕ እዩ። ሓንቲ ሽቶ ኣብ ልዕሊ ምቑፃሩ ካብ መስመር ምክልኻል ብፍጥነት ብምውፃእ ዘብፀሖም መጥቃዕትታት ኣዝዮም ሰሓብቲ ነይሮም።
ሩበን ሎፍተስ ቺክ ኣብ ክሪስታል ፓላስ የሪኦ ዘሎ ብቕዓት እንተድኣ ቀፂልሉ ምስ ሃገራዊ ጋንታ እንግሊዝ ናብ ሩስያ ክኸይድ ከምዝኽእል ይሓስብ።
ኣጥቃዕቲ
ዱሳን ታዲች (ሳውዝሃምፕተን)፣ ስተርሊንግ (ሲቲ)፣ ዛሃ (ክሪስታል ፓላስ)
ድሕሪ ሓደ ዓመት ናይ መጀመርታ ሽቶ ዘቑፀረ ተፃዋታይ ሳውዝሃምፕተን ዱሳን ታዲች ቀዳምን ሰንበትን ኣብ ዝተገበሩ ፀወታታት እቲ ሊግ ካብ ዝኾነ ተፃዋታይ ንላዕሊ ናይ ሽቶ ዕድላት ክፈጥር ክኢሉ እዩ።
ተፃዋታይ ሲቲ ራሂም ስተርሊንግ ዋላኳ ኣብዚ ዓመት እዚ 23 ሽቶታት ምስ መርበብ እንተራኸበ፤ ዝተረኸበ ዕድል ብኣግባቡ ምጥቃም እንተዝኽእል፤ ክሳብ ሕዚ ኣስታት 40 ሽቶታት ብሽሙ ከመዝግብ ምኸኣለ። ንሽቶ ኣመቻቺኡ ዘቐበሎም ሰለስተ ኩዕሶታት እውን ናይቲ ተፃዋታይ ደረጃ ብቕዓት ዝዛረቡ እዮም።
ዊልፍሬድ ዛሃ ምስ ሌይስተር አኣብ ዝነበሮ ፀወታ ገለ ሓይሊ ተላቢሱ ነይሩ። ዛሃ ነዚ ብቕዓቱ ሒዙ ክቅፅል እውን ክምዕዶ ይደሊ።


text:
'ኤርትራ ንተበግሶ ሰላም ቀ.ኣፍሪቃ ክድግፍ ኣለዋ'፣ ኬንያ
መንግስቲ ኤርትራ ናብ ኢጋድ ዳግም ቅድሚ ምጽንባሩ፣ ንተበግሶ ሰላም እቲ ዞባ ክድግፍ መንግስቲ ኬንያ ጸዊዑ።
መንግስቲ ኬንያ ነዚ ዝጸውዐ፣ ኣብ ኬንያ ዝርከብ ኣምባሳደር ኤርትራ ኣቶ በየነ ርእሶም ካብ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ዝተላእከ ደብዳበ ናብ ፕረዚደንት ምዋይ ኪባኪ ኣብ ዘብጽሓሉ እዋን’ዩ።
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣብቲ ናብ ፕረዚደንት ኬንያ ዝልኣኾ ደብዳበ፣ ኤርትራ ናብ ኢጋድ ብወግዒ ንኽትምለስ ደገፍ ኬንያ ንምሕታት’ዩ።
እንተኾነ ፕረዚደንት ኬንያ ምዋይ ኪባኪ፣ ኤርትራ ናብ ኢጋድ ክትምለስ ዘለዋ ድሌት ዝቕበሎ እኳ እንትኾነ፣ ቅድም ቀዳድም ግና ንተበግሶ ሰላም እቲ ዞባ ዘለዋ ደገፍ ከተርኢ ጸዊዑ።
መንግስቲ ኤርትራ ካብቲ ረብሓ የብሉን ኢሉ ብምንሻው ዝጠንጠኖ ዞባዊ ውድባት፣ ሕብረት ኣፍሪቃ፣ ኢጋድን ኮሜሳን ንምምላስ ብስቱር ዝገብሮ ዘሎ ጻዕሪ፣ ውጽኢት ናይቲ ኣህጉራዊ ማሕበር ሰብ ብፍላይ ድማ ባይቶ ጸጥታ ዝገብረሉ ዘሎ ጸቕጢ ምዃኑ ተንተንቲ ይሰማምዑ።
ብፍላይ ኬንያን ኡጋንዳን፣ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ጉዳይ ሶማልን ካልኦት ጎረባብቲ ሃገራት ዞባ ምብራቕ ኣፍሪቃን ጣልቓ እናኣተወ ንሰላም እዚ ዞባ ይዘርግ ኣሎ ዝብል ደምዳሚ መረዳእታ ከምዘለወን ዝፍለጥ’ዩ።
ኬንያ፣ ካብዚ ብምብጋስ ኣብ ልዕሊ ኤምባሲ ኤርትራ ጸቕጢ ብምግባር ምስ ዕጡቓት ሶማል ርክብ ኣለዎም ንዝበለቶም ክልተ ዲፕሎማሰኛታት ኤርትራ ናብ ሃገሮም ከምዘባረረት ኣይርሳዕን።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ ዜጋታት እዚ ዞባ ብናጻ ንምንቕስቓስ ብኬንያን ኡጋንዳን ዝተወስደ ብዘይ ቪዛ ናይ ምንቕስቓስ መስርሕ፣ መንግስቲ ኬንያ ናብ ሃገሩ ንዝኣትዉ ኤርትራውያን መእተዊ ቪዛ ንኽጥቐሙ ክውስን ምዃኑ ይግለጽ ኣሎ።
ኣቐዲሙ ብሬድዮ ኤረና ከምዝተገልጸ፣ ኬንያን ኡጋንዳን ናብ ሃገርን ንዝገሹ ኤርትራውያን ብዙሕ መሰናኽልን ዕንቕፋታትን ክገብራ ጸኒሐን’የን።
ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ኬንያ ኣቶ በየነ ርእሶም፣ ኣብቲ ምስ ፕረዜንት ኬንያ ዘካየዶ ርክብ ብዛዕባ’ዚ ጉዳይ እዚ ብምልዓል፣ ኬንያ ከም ቀደማ ንኤርትራውያ ማዕረ’ቶም ካልኦት ዜጋታት እዚ ዞባ ብዘይ መእተዊ ቪዛ ማለት ኤትሪ ቪዛ ክትቕበል ከምዝሓተተ’ውን ኬቢኤስ ዝተባህለ ማዕከን ዜና እታ ሃገር ሓቢሩ።
እንተኾነ ፕረዚደንት ኪባኪ ብዛዕባ’ዚ ጉዳይ ኣመልኪቱ ነቲ ኣምባሳደር ኣብ ዝሃቦ ምላሽ፣ እቲ ንኤርትራውያን ጥራይ ተወሲኑ ዘሎ ናይ መእተዊ ቪዛ ጉዳይ ብዝምልከቶም ኣካላት መንግስቲ ተታሒዙ ምህላዉ ብምሕባር፣ ንጻውዒት ኣምባሳደር በየነ ርእሶም ኣይተቐበሎን።
ኡጋንዳ’ውን ኣሰር ኬንያ ብምስዓብ ንኤርትራውያን መእተዊ ቪዛ ክትሓትት ተኽእሎ ከምዘሎ’ዩ ዝሕበር።
መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ዞባ ምብራቕ ኣፍሪቃ ከም ዘራጊ ሰላም ተጠሚቱ ብኹለን ሃገራት እዚ ዞባ ተነጺሉ ምስ ምህላዉ፣ እዘን ሃገራት ንንግድን ካልእ ጉዳያትን ንምትብባዕ ኢለን ዘተኣታትውኦ ናይ ናጻ ንምንቕስቓስ ንዜጋታት ኤርትራ ብኣሉታ ይጸልዎም ምህላዉ ብተደጋጋሚ ክጥቀስ ጸኒሑ’ዩ።


text:
March 30, 2018
ተጀሚሩ እምብር ኣይተዛዘመን
ክቡር ህዝቤ ኤርትራ፡ ክቡራት ኣሓተይ፡ኣሕዋተይ፡ ደቀይ፡ ደቂ ደቂ ደቀይ፡
ከምይ ኢልክን ቀኒኽን፡ ከመይ ኢልኩም ቀኒኹም፡ ኣነ ኣምላኽ ይመስገን ድሓን ኣሎኹ። እምበኣር ሎሚ ቃልሲ ተጅሚሩ፡ እምበር ኣይተዛዘመን ዝብል ኣርእስቲ ሒዘ ቀሪበ’ሎኹ።
ኩላትና ከም ንፈልጦ ሕቡራት መንግስትታት ድሕሪ 10 ዓመታት ፈደረሽን ምስ ኢትዮጵያ ህዝቢ ኤርትራ ዕድሉ ክውሰን ኢሎም በይኖም ከብቅዑ፡ መንግስቲ ኢትዮጵያ ንኤርትራ ብዓመጽ ሓንቲ ካብ ጠቅላይ ግዝኣቶም ገይሮማ። ፓርላማኡ ምስ ፈረሰ፡ መንነቱ ምስ ተገፈ፡ ወግዓዊ ቋንቅኡ ብናይ ገዛእቲ ምስ ተተክኤ፡ ገለ ካብቲ ጽቡቕ ባህልታቱ ምስ ተናሸወ፡ ዓበይትን ንኣሽቱን ኢንዱስትርያታት፡ ካብ ኤርትራ ተማሕዮም፡ ናብ ኢትዮጵያ ምስ ተተኽሉ፡ ስራሕ ኣልቦነት ምስ በዝሔ፡ ነጻነቱ ንምራካብ ብረት ክጥቀም ተገዲዱ፡ ወናን መሬቱ ባዕሉ ኮይኑ ሓርነቱ ክረክብ፡ ነጻነቱ ክረክብ፡ እወ ነጻነት ካብ ድኽነት፡ ነጻነት ካብ ድንቁርና፡ ነጽነት ካብ ፍርሒ፡ ነጻነት ካብ ቅንኢ፡ ቅርሕንቲ፡ ጽልኢ፡ ነጻነት ካብ ስደት ከልበትበት፡ ኣብ ትሕቲ ሕጊ ነጻ ኮይኑ ሓሳቡ ክገልጽ፡ ክከታዕ ክመራመር፡ ክምዕብል፡ ዘገልግሉ እምበር ዝግልገሉ መራሕቲ ባዕሉ ክመርጽ፡ መገዲ ጸገም ክሕዙ ፍትሒ ክዕምጽጹ ምስ ዝረከቡ ድማ ናይ ኣገልግሎቶም ጊዜ ከይተወድኤ ካብ ስልጣን ከውርድ።
እቲ ኩሉ መዓልቲ ንጽብጽቦ ተንቲንካ ዘይወዳእ ከቢድ ዋጋ ተኸፊሉ ከብቅዕ ግን ሜራትና፡ መሬት ደቅና፡ ደቂ ደቅና መጻኢ ወሎዶና እቲ ፕረዘደንት ከም ድላዩ ይሸጦ ይልውጦ፡ ይዕድሎ። ህዝቢ ድማ ናይ ኩሎም ቀዳሞት ገዝእቲ ተደሚሩ ዘይማዓራረ ብዘይፍርዲ እናተኣስረ እናተቀትለ፡ እናሓቀቀ ተረፍ ማእሰርቲ ድማ ኣብ ጥሜትን ብርቱዕ ፍርሕን፡ ስደትን ምብትታትን ይርከብ ኣሎ። ኣብ ወጻኢ ዘሎ ህዝቢ ኤርትራ ግን ፡ ንነዝተጀመረ ቃልሲ ንኽዛዘም እጃሙ ክገብር እዋኑ ዝጠልቦ ጉዳይ’ዩ። ሰብ ሓደ ነገር ክገብር ብሕልፊ ንህዝቢ ዝጠቅም ናይ መንግስቲ ወይ ናይ ገንዘብ ስልጣን ክህልዎ የብሉን። ነብሲ ወከፍ ሰብ እግዚኣቢሄር ዝሃቦ ሓይልን በቢዓነይቱ ተኽእሎታትን ኣለዎ’። ኣብ ሓቅን ፍቅርን ኣሚንካ ንስስዔን ኣንነትን ወጊድ ኢልካ ሕልናና ምምርማርን ሕልናና ዝብለና ብህድኣት ምእዛዝ’ዩ። ኣዘን ዝስዕባ ሕቶታት ርእስና ንምፍላጥን ሕልናና ንምምርማርን ይጠቅማና እየን ኢለ እኣመን፡
ኣብዚ ሰዓት’ዚ ህይወተይ ኣበይን ከምይን ኣሎ? ብኽሎ ዓይነት መነባብሮይ፡ ማለት - ብጥዕናይ፡ ብኣታሓሳስባይ፡ ብኣብ ምስ ቤተሰብይን ፈተውተይን ኩሉ ሰብን ዘሎኒ ርክብ - ብስርሓይ ኣብ ሓቅን ፍትሕን ኣሚነ ብኹሉ ዕጉብድየ? እንተዘይኮንኩኸ እንታይ ክገብር ይግባኣኒ?
ሕያውነተይ፡ኣብ ቤተሰብይን ፈተውተይን ዝተወሰነ ድዩ ወይስ ንኹሉ ኣብ ዘለኽዎ ኣብ ዝኸድክዎ ብዓይኒ ፍቅሪ ብዓይኒ ሓልዮት ዝጥምትየ?
ርእሰይ ቀጻሊ ከማዕብል፡ ፍልጠት ክድልብ፡ ካብ ዓብን ንእሽቶን ኽማሃር ጽን ኢለ ዝሰምዕ ድየ ወይስ እንተበዚ እንተበቱ ንዓይ ዝኾና ፍልጠት ኣለዋኒ ኢለ ክዛረብን ክስምዓን ጥራይ’የ ዝደሊ?
ከምቲ ኣነ ዘለኒ ጸጋታት ንኻልእ ከጸጉ ይጽዕር ድየ? ወለድኻን መማሃራንካን ኣይኮኑን ጥራይ ዘምህሩኽ እቲ ህብረተሰብ ብሙሉኡ እዩ። እሞ ተማሂረ ጽቡቅ ስራሕ ሒዘ ንሰብ እንተዘይኣግልግልኩ ከምቲ ክኽፍል ዝኽእል ክነሱ ዕድኡ ክኽፍል ዘይድሊ ሙኻነይ ይፈልጥ’ዶ?
ነቶም ተካእቲ ወለዶ ዝኾኑ፡ ንክልተ ዓመት ተባሂሎም ብሓጎስ ከይዶም፡ ንዓመታት ኣብ ሳዋ ኣገልጊሎም፡ ካብ ውትህድርና ናብ ባሮት ተሊዊጦም፡ ተስፋ ሲኢኖሙሉ ዝረኸበ ይርከበና ኢሎም ወጺኦም፡ ተፈፍ ማሕረድትን፡ ባሕሪ መዲተራንያንን፡ ኣብ ፈቀዶ መዓሰክራት ሱዳንን ኢትዮጵያን፡ ልብያን እስራኤልን ዘለው ስቃዮም ንምቅላል እንታይ ይገብር ኣሎኹ? ሃገር ማከት’ኮ ሰብ’ዩ’
ኣብ ወጻኢ እንዳተቀመጥኩ ልክዕ ኣብ ኤርትራ ከም ዘለኹ ርክበይ ምስ ደቂ ሀገራይ ጥራይ ድዩ፡ ወይስ ቋንቋን፡ ባህልን ልምድን ናይቲ ዘለኹዎ ዓዲ ኣዳዕዲዔ ፈሊጠ ልክዕ ከምቲ ወዲ ዓዲ፡ ጓል ዓዲ ኮይነ ኣብ ማሕበራዊ ይኹን ፖለቲካዊ ካልእ መዳይት ተኻፊለ ከምኡ’ውን ዕድል እብ ዝረከብኩሉ ስለታ ዓለም ሙሉእ ኢ-ሰብኣውነት ተግባራት ከም ዝፍጸመላ ዝተኣመነላ ዘይተዓደለት መከረኛ ሃገርና መከረኛ ህዝብና የቃልሕ’የ? መንግስቲ ክሸመና የብሉን ከምቲ ብእዋን ቃልሲ ዝነበረ ነብሲ ወክፍ ኤርትራዊ ኣብ ወጻኢ ዘሎ ኣምባስደር ናይ ሃገሩ ሙዅኑ፡ እቲ ንሱ ዝግብሮ ጽቡቅን ሕማቅን፡ ንህገሩ ከም ዘንጸባርቅ ይዝክሮ’ዶ?
ዓለም ሎሚ ብኹሉ እናናኣሰት ትኸይድ ኣላ - ዕድመ ንዘመናዊ ተክኖሎጂ - ከም ኤርትራዊ ጥራይ ድየ ዝሓስብ ወይ ድማ ከም ኣፍሪቃውን ኣካል ናይ ዓለም ህብረተሰብ ኮይነ፡ ርእሰ ታእመንነት ኣሕዲረ፡ ናብ ሰላም ዝመርሕ ለውጢ ብዓቅመይ፡ ካብ ከባብየይ ጀሚረ ከምጽእ ይሓስብ’የ?
ኣብዛ ዓለም እንነብረሉ ጊዜ ኣዝዩ ድሩት ቋሕ ኢልካ ሰም’ዩ። ኩላትና 24 ሰዓታት ኣብ ማዓልቲ ጥራይ እየን ዘለውና፡ ወጊሓ ክትዓርብ ሰሙን መጺኣ ሰሙን ክትከይድ፡ ዓመት መጺኣ ዓመት ክትውዳእ እይፍለጣካን’ዩ። እሞ ጊዝየይ ብኸመይ የጥፍኦ ኣሎኹ? ኣብ social media፡ ኣብ websites እቲ ዘድልየኒ ሓበሬታት ወሲደ ሰሚዕ ድየ ዝኸይድ ወይ ንወረ ከምዚ ተገይሩ ከምዚ ተሰሪሑ እናበልኩ መታዓለሊ እየ ዝገብሮ፡ ወልፊ ናይ መጥፍእ ጊዜ ዕላላት ተገብረ ተስርሐ እንተሎኒኸ ከመይ ጌይረ’የ ዘጥፍኦ?
ክቡር ህዝቢ ኤርትራ፡ ሓደ ካብቲ ዝኸፍኤ እዚ ስርዓት’ዚ ዘታኣታተዎ ክቱር ፍርሕን፡ መለክዒ ዘይብሉ ጭከኔ፡ ሰብ ሙዃንካ ዘጽልእ’ዩ። ካብኡ ዝኸፍኤ ድማ፡ ነዚ ጭካኔ እዚ ከም ቅቡል፡ ከም ንቡር ጌርካ ምውሳድ’ዩ። እዚ ናይ ውድቀት ውድቀት እዩ። ብሓቂ ሕሪሕራይ ጌርና ኢና ወዲቅና። ክፉእ ዝገበረን ክፉእ እናተገብረ ንኻልእ እናሓመየ ስቅ ኢሉ ዝርኣየን ክልቲኦም ገብኛታት ከም ሙኻኖም መጠን፡ ንሕና ናይ ትማሊ ጀጋኑ፡ ናይ ሎሚ ገበኛታት ሽለታት ኮይንና ንርከብ ኣሎና! ነቲ ግፍዒ፡ ግፍዒ፡ ነቲ ሞት ሞት ምባል ንምንታይ ግዲና ተቃሊስና ፍትሒባ ይሃሉ ምባል ኣብ ፈቀዶ መዓስክር ዝሳቀ ዘሎ ቁጽሩ ማእለይ ዘይብሉ ህዝብና ሃየባ ኣሎናልካ ንበሎ ምባል ፖለቲካ’ዩ ኢልካ ገጽካ ትጠዊ እንተኾንካ ሽፈጥ’ዩ። ንሰብ ንተወሰነ ጊዜ ክትሽፍጦ ይካኣል’ዩ። ነቲ ዝፈጠረካ እግዝኣቢሄር፡ ጽባሕ ዝጻባጸበካ ግን ክትሽፍጦ ኣይከኣኣልን እዩ። ሐጎስ ህዝብኻ ከም ናይ ብሕቲ ሓጎስካ ወጽዓ ህዝብኻ ከም ናይ ብሕቲ ወጽዓኻ ወሲድካ ምንቅስቃስ ጠቅሙ መጀመርታ ንዓኻ ሙኾኑ ዘይማትእ ሓቂ’ዩ። ደቂስካ ትሓድር።እንተኾነ ዓይንና ኽሳብ ዝርኣየ ብርክና ክሳብ ዝጎየየ፡ ኣእሙሮና ክሳብ ዝሰርሔ ዕድሜና ብዘይ ኣገድስ ብፍቅርን ብሓልዮትን ተንሲኢና፡ ዝጀመርናዮ ቃልሲ ምዝዛም ግዜኡ ዝጠልቦ ህጹጽ ጉዳይ’ዩ። እሞ ካብ ዝውደቅናዮ ምትንሳእ ጥራይ ዘይኮነ ክንጎይ ንኽእል ኢና። ሙግያይ ጥራይ ዘይኮነ ጎይና ክንቅድም’ውን ተኽእሎ ኣለና። ክምብል በለ እምበር ኣይፈሰሰን። እምባርከስ ልክዕ ከምቲ ደርሆ መሬት ጻህቲራ ፍጹም ዶሮና ተኸዲና ክተብቅዕ ክት ምስ በልካያ ዶረናኣ ነጊፋ ጨቀዋታ ትሕቁፍ። ሕጂ ድማ ንሕና ዶረናና ንንገፍ።
ክቡር ህዝቤ ኤርትራ፡ ሓደ ነገር ክንግንዘቦ ዘለና ህዝቢ ኣብ ክንዲ ብነጻ ሓሪሱን ሽቂሉን ነጊዱን ናብርኡ ዘካይድ፡ ከይትሓርስ፡ ከይትሽቅል ከይትነግድ፡ ዝበልናካ ጥራይ ተኣዘዝ፡ ሓረስቶት ባዕልና፡ ሽቃሎ ባዕልና ነጋዶ ባዕልና ምስ ተባህለ ኣብ ሐውሲ ጥሜት ኣትዩ፡ ዓዳላይ እንተኾይኑ ዝብላዕ ክንዲ ዝዕድል፡ እቲ ስርዓት ንነብሲ ወክፍ ስድራ ጠበንጃ ዓዲሉ። ህዝቢ ኤርትራ ኳዕናንን ፡ ወሪድዎ ድኣ እምበር ደላይ ሰላም ኮይኑ እምበር፡ በቲ ዘጋጠሞ ጥልመተ ሀገርን ጸብጺብካ ዘይውዳእ ናይ ብሕቱ ሓሳረ መከራን በቲ ዝተዓደሎ መሳርያ ነንሕድሕዱ ምተዃሳተረ። ግን ሎሚ ዶኽን ጽባሕ ይሓልፍ እናበለ ሰኑ ነኺሱ ክብርትዖ እናተሰደ ይሓልፎ ኣሎ። እምበኣር ሃየ ኩላትና ሕልናና እናተወኪስና፡ ርእሰ ለውጥ ጌርና ዝተወድኤን ዝመስል ግንከ ዘይተዛዘመ ክዛዘም እጃምና ክንገብር ንጓየ።
እምበኣር እንሆ ዘረባይ ኣብዚ ይዓጹ ኣሎኹ። ዘለኣለማዊ ክብርን መስጋናን ንዕኡ ንኣምላኽና ይኹን። ኣሜን።
የቀንየለይ
ኣበባ


text:
1- 2ኢየሱስ ብዘመን ንጉሥ ሄሮድስ ኣብ ቤተ ልሔም ምድሪ ይሁዳ ምስ ተወለደእንሆ ካብ ሃገር ምብራቕ ዝተልዓሉ ሰብኣ ሰገል ኮኸቡ ብምብራቕ ርኢና ኽንሰግደሉ መጺእና እሞ እቲ ዝተወልደ ንጉሥ ኣይሁድ ኣበይ ኣሎ? እናበሉ ናብ ኢየሩሳሌም በጽሑ። 3ንጉሥ ሄሮድስ እዙይ ሰሚዑ ደንግጸ፤ ኲሎም ሕዝቢ ኢየሩሳሌምውን ምስኡ ደንገጹ። 4ንሱ ድማ ንዂሎም ሊቃነ ካህናትን መምህራን ሕዝብን ኣኪቡ ክርስቶስ ኣበይ እዩ ዝውለድ? ኢሉ ጠየቖም። 5- 6ንሳቶም ከዓ ኣቲ ቤተ ልሔም ምድሪ ይሁዳ ንሕዝበይ እስራኤል ዝሕልዎም ንጉሥ ካባኺ ኽወጽእ እዩሞ ካብ ነገሥታት ይሁዳ ከቶ ኣይትንእስን ኢኺ› ዝብል ብነቢይ ተጽሒፉ ስለ ዘሎ ኣብ ቤተ ልሔም ምድሪ ይሁዳ እዩ በልዎ። 7ድኅርዙይ ሄሮድስ ንሰብኣ ሰገል ብኅቡእ ጸዊዑ ካብኣቶም ድማ ዘመን እቲ ዝተርኣዮም ኮኸብ ኣጸቢቑ ተረድአ። 8ናብ ቤተ ልሔም ድማ ሰደዶምሞ ኬድኩም ብዛዕባ እቲ ሕፃን ብጥንቃቐ መርምሩ። ምስ ረኸብኩምዎ ድማ ኣነ መጺአ ምእንቲ ኽሰግደሉ ንገሩኒ በሎም። 9ንሳቶም ከዓ ኻብቲ ንጉሥ ሰሚዖም ከዱ። እንሆ እቲ ብምብራቕ ዝረአይዎ ኮኸብ ኣብ ልዕሊ እቲ ሕፃን ዝነበራ ቦታ መጺኡ ኽሳዕ ዝቐውም መርሖም። 10ነቲ ኮኸብ ምስ ረአይዎ ካብ መጠን ንላዕሊ ተሓጐሱ። 11ናብ ቤት ኣትዮም ነቲ ሕፃን ምስ ማርያም እኖኡ ረአይዎ። ተደፊኦም ድማ ሰገዱሉ። ሣጹኖም ከፊቶም ከዓ ወርቅን ዕጣንን ከርበን ገጸ በረኸት ኣቕረቡሉ። 12ናብ ሄሮድስ ከይምለሱ ብሕልሚ ስለ ዘጠንቀቖም ብኻልእ መንገዲ ናብ ሃገሮም ተመለሱ። 13ንሳቶም ምስ ከዱ ኸዓ መልኣኽ እግዚኣብሔር ንዮሴፍ ብሕልሚ ተርአዮ፤ ሄሮድስ ነዝ ሕፃን ክቐትሎ ይደሊ ኣሎ እሞ ተሥእ ነዝ ሕፃንን ንኖኡን ኂዝካ ናብ ግብጺ ህደም ክሳዕ ዝነግረካ ኸዓ ኣብኡ ጽናሕ በሎ። 14ዮሴፍ ድማ ተሢኡ ነቲ ሕፃንን ንኖኡን ኂዙ ብለይቲ ናብ ግብጺ ኸደ። 15እቲ እግዚኣብሔር ብነቢይ ንወደይ ካብ ግብጺ ጸዋዕኽዎ ዝበሎ ምእንቲ ኽፍጸም ድማ ሄሮድስ ክሳዕ ዝመውት ኣብኡ ጸንሐ። 16ሽዑ ሄሮድስ እቶም ሰብኣ ሰገል ከም ዘላገጹሉ ምስ ረአየ ብዙኅ ተቖጥዐ እሞ ንዂሎም ሕፃናት ቤተ ልሔምን ኣብ ኲሉ ኸባቢኣን ንዝነበሩን ካብ ሰብኣ ሰገል ጠይቑ ብዝተረድኦ ዘመን ወዲ ኽልተ ዓመትን ካብኡ ንታሕትን ንዝነበሩ ሕፃናት ሠራዊቱ ልኢኹ ኣቕተለ። ሽዑ እቲ ብነቢይ ኤርምያስ፦ 17- 18 ኣብ ራማ ድምፅን ብዙኅ ዋይዋይታን ብኽያትን ተሰምዐ፤ ራሄል ምእንቲ ደቃ በኸየት ሞይቶም እዮም እሞ ምጽንናዕ ኣበየት ዝተብሃለ ተፈጸመ። 19ሄሮድስ ምስ ሞተ እንሆ ኣብ ግብጺ መልኣኽ እግዚኣብሔር ንዮሴፍ ብሕልሚ ተርአዮ እሞ 20 እቶም ነዝ ሕፃን እዙይ ክቐትልዎ ዝደልዩ ሞይቶም እዮም እሞ ተሥእ! ነዝ ሕፃንን ንኖኡን ኂዝካ ናብ ምድሪ እስራኤል ኪድ! በሎ። 21ንሱ ድማ ተሢኡ ነቲ ሕፃንን ንኖኡን ኂዙ ናብ ምድሪ እስራኤል ተመለሰ። 22ግና ኣርኬላዎስ ክንዲ ኣቦኡ ሄሮድስ ኣብ ይሁዳ ኸም ዝነገሠ ሰሚዑ ናብኡ ምኻድ ፈርኀ። ብሕልሚ ምስ ተገልጸሉ ድማ ናብ ምድሪ ገሊላ ኸደ። 23እቲ ብነቢያት ናዝራዊ ኽብሃል እዩ ዝተብሃለ ምእንቲ ኽፍጸም ናዝሬት ናብ እትብሃል ዓዲ መጺኡ ተቐመጠ።
Copyrighted Material
Learn More


text:
ሳሂም ዓሊ ዓብዱ ናብ ሱዳን ክትሰግር ኣብ ዝፈተነትሉ እዋን ክትእሰር ከላ ጓል 15 ዓመት ነይራ።ኣብ ከተማ ሎሳንጀለ ክፍለ ግዝኣት ካሊፎርኒያ ዝተውልደት ሲሃም ኣብ ኤርትራ ተኣሲራ እትርከብ ብሕታዊት ኣሜሪካዊት እያ።
ስድርኣ፣ኣዕርኽታን ኣብ ኣስመራ ዝርከቡ ወኪላት ኤምባሲ ዩናይትድ ስቴትስን ኣበይ ከምዘላ ወይ ብዛዕባ ኩነታት ጥዕንኣ ብዝምልከት ንዝሓለፉ ኣስታት ኣርባዕተ ዓመታት ሓበሬታ ኣይረኸቡን።
ሲሃም ጓሉ ንምንስቴር ሓበሬታ መንግስቲ ኤርትራ ነበር ኣቶ ዓሊ ዓብዱ እያ።ኣቶ ዓሊ ዓብዱ ሓደ ካብቶም ናይ ቀረባ ኣማኸርቲ ፕሬዝዳንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ ነይሮም።ዓሊ ዓብዱ ኣብ 2012 ኣ/ፈ ካብታ ሃገር ሃዲሞም ወፂኦም።
ሽዑ ንሽዑ ወላዲ ኣብኡ ንዓሊ ዓብዱ 87 ዓመት ዝዕድሚኦም ኣቶ ዓብዱ ኣሕመድ ዮኑስ፣ሓዎም ሓሰን ዓብዱ ኣሕመድን ሲሃምን ተኣሲሮም።ኣቶ ዓሊ ብምሃዶም ከም መቕፃዕቲ ኣብ ልዕሊ እቶም ኣባላት ስድራ ዝተወስደ ስጉምቲ እዩ ኢሎም ብዙሓት ይኣምኑ።
ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ቤት ምኽሪ ወከልቲ ኣቦ መንበር ንኡስ ኮሚቴ ጉድያት ወፃኢ ‘’ኤርትራ፡ሸለል ዝተብሃለት ዞባዊት ስግኣት’’ ኣብ ትሕቲ ዝብል ኣርእስቲ መዘራረቢት ኣጀንዳ ኮይና ምስ ቐረበት ጉዳይ ሲሃም ዓሊ ተላዒሉ ነይሩ።
ኣብ ምንስቴር ጉዳያት ወፃኢ ዩናይትድ ስቴትት ተሓባባሪት ጉዳያት ኣፍሪካ ሊንዳ ቶምሳ ግሪንፊልድ ኣብ ዝሃብኦ ቃለ ምስክርነት ‘’ ኣነ ክሳብ ዝፈልጦ ተኣሲራ እትርከብ ኣሜሪካዊት ሲሃም ጥራይ እያ’’ ምስ በላ ሰራሕተኛታት እቲ እሜባሲ ንዓመታት ምፍርራሕ በፂሑዎም፣ገሊኦም ተኣሲሮም ገሊኦም ድማ ክሳብ ሎሚ እውን ተኣሲሮም ይርከቡ ኣለው ኢለን።’’እዚ ጉዳይ እዚ ንመንግስቲ ኤርትራ ካብ ምልዓል ቦኺርና ኣይንፈልጥን፤ነታ ኣሜሪካዊት ዜጋ ጥራሕ ከይኮነስ ተኣሲሮም ንዝርከቡ ሰራሕተኛታትና ንክፈትሑዎምን ኣብ ልዕሊ ሰራሕተኛታትና ዝበፅሕ ዘሎ ምፍርራሕ እውን ጠጠው ከብሉዎን ኩል ግዜ ነተባብዖም ኢና’’ኢለን።
ኣስመራ ኣብ ዝርከብ ኤምባሲ ዩናይትድ ስቴትስ ሓላፊ ጉዳያት ቆንሱል ዝነበሩ ኤሪክ ዋይቴከር ብወገኖም ቆንሱላ ክረኽባ ብቃልን ብፅሑንፍ ንጉዳያት ምንስቴር ወፃኢ ኤርትራ ዝቐረበ ሕቶ ተቐባልነት ኣይረኸበን ኢሎም።
ዝርዝሩ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
መንገዲ ድሓን ጀሚሩ
ክቡር ህዝቢ ኤርትራ: ኣሓተይ፡ ኣሕዋተይ፡ ደቀይ፡ ደቂ ደቀይ፡
ደሓንዶ ቀኒኹም? ደሓንዶ ቀኒኽን ሙዃን’ኳ ከምኡ ድኣ ከም ባህሊ ይሕተት ኮይኑ እምበር ድሓንሲ የለናን፡ ጥቃ ድሓን’ውን ኣይቀረብናን። ጥቃ ድሓን ካብ ዘይንቀርብ፡ ሕድሪ ስውኣት ካብ ዝጥለም፡ ሙሉእ ህዝቢ ኤርትራ: ሰብኣይ ምስ ሰብይቲ፡ ዓቢ ምስ ንእሽቶ፡ ጓል ምስ ወዲ ዝተኻፈሎ ቃልሲ: ዝኸፈሎ ከቢድ ዋጋ ካብ ዝርሳዕ ደጊም ልዕሊ 26 ዓመታት ኮይኑ። ሕጂ ግን በዚ ክቡር ኣቦና ሓጂ ሙሳ መሓመድ ኑር ቤት ትምህርቲ ኣል ድያእ ኣል-ኢስላሚያ ከይትዕጾ ዘርኣይዎ ተባዕ ተቃውሞን ተማሃራይን ህዝብርን ብዕለት ጥቅምቲ 31, 2017 ዝሰዓቦም፡ ምልክት ናይቲ ናይ ነዊሕ ዓመታት ተዓፊኑ ዝጸንሔ ጭቆና እምቢይታ ስለ ዝኾነ መገዲ ድሓን ዝጀመረ ኮይኑ እርኣየኒ።
እወ፡ ኣብ ክንዲ ቤት ትምህርታትን ፡ ሆስፒላታትን፡ ሕርሻን፡ ትካላትን ዝምዕበል፡ ሓንቲ ዩኒቨርሲቲ ዓጺኻ ኣብ ፈቀዶ ከተማታትን፡ ገጠራትን፡ በረኻታትን ከይተረፈ ቤት ማእሰርትታት ከም ቃንጥሻ ዓሳ በቁሉ ዓምቢቡ ፈርዩ ኢ-ሰብኣዊ ኣጎልጉሎቱ ይሃብ ኣሎ። ሰባት ኣብ ፍርዲ ከይቀረቡ፡ ሃለዋቶም ከይተፈልጠ ንዓመታት ተኣሲሮም ከም ጨው ሓቂቆም። ኣብቲ ዋና ኣብ ሕቅፎ ስድርኦም ኮይኖም ብህብረተሰቦም ማእኪሎም ትምሃርቲ ዝቀስምሉ፡ ኣካለ መጠን በጺሖም ሰብ ዝኾኑሉ ዋና ጊዚኦም መንእሰያትና ናይ ሰብ ጽሩራን ናይ ባህርያዊ ሀብቲ ሃገር ዝግሕጡ ናይ ወጻኢ ኩባንያታት ባሮት ኮይኖም። እተን ፍርያተን ንወጻኢ ሰዲዲን ናይ ወጺኢ ሸርፊ ከምፅኣ ዝኽእላ ትካላት ከይተረፋ ተዓጽየን። መሃንዲሳትን፡ ኢንጂነራታትን ካብ ሃገር ተባሪሮም። ገዛውቲ ከም ዘይስራሕ ምግባር ጥራይ ዘይኮነ፡ ዝተሰርሔ ምስምስ ጌርካ ብቡልደዘር ምፍራስ ኮይኑ። ማይ ሲኢና ተጣሪዕና እንተተባህለ መልሲ በሽካዕላል፡ ብንዕቀት “ኪዱ ኣብ ማይ ዘልዎ” ኮይኑ። ህዝቢ ከይበልዕ ብከብዱ፡ ከይዛርብ ብኣፉ፡ ከይጽሕፍ ብኢዱ ምስ ተታሕዘ፡ ዝረኸበ ይርከበኒ ኢሉ ብኣሽሓት እናተሰደ፡ ኣብ ፈቀዶ ናይ ስደታኛታት መዓስከራት ከርተት እናበለ፡ ኣብ መንግዲ ስደት ኩሉ ዓይነት ሓሰረ መከራ ዓለም ዘስካክክሕ ዘሎ እናጋጠሞ፡ ክብሪ ደቂ ኣንስትዮ ምግሃስን፡ ኣሬማናዊ ተግባር ማዕረ ቀቲልካ ክፍሊ ኣካላት ንዕዳጋ ምውራድን፡ ኣብ ባሕሪ መዲተራንያን ምሽማምን፡ ዕለታዊ ናብራና ኮይኑ ከሎ ድሓን ኣሎና ክንብል ኣይንኽእልን።
ክቡር ህዝቢ ኤርትራ፡ እዞም ብግብሪ ጥራይ ዘይኮነ ብመልክዖም ከይተረፈ ንሂትለር ክመስሉ፡ ዝሸየበ ጭሕሞም ጸሊም ዝልብጡ፡ ዝበርሔ ርእሶም፡ ዝላሕለሄ ጸጉሮም ቀለም ዝለኽዩ፡ ብዕድመ ዝሰጎሙ፡ ውሽጣዊ ኣካላቶም ብመስተን ክቱር ምዝርናና ዝተበከለ መን ዝነብረ’ሞ ክነብሩ፡ ነበርቲ ኣይኮኑን። ስርዓታት ድማ በለይቲ እዮም። ክሳብ ሕጂ ጥርንፍ ኢልና ነዚ ስርዓት እዚ ክንምክቶ ዘይከኣልናሉ ምኽንያት ንዓይ ከም ዝመስለኒ፡ እታ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ወሊዳ፡ ታተ ኣቢላ እግሪ ኣትኪላ ዘሰጎመታ ህዝባዊ ግንባር ኣብ 1991 ስርሓ ምስ ፈጸመት፡ ስልጣን ንህዝቢ ክርከብ እዩ ነይሩ ስርዓቱ። እንተኾነ እዞም ህዝቢ ዘይመረጾም ጉጅለ ብዙሓት ሰባት ከምቶም ስርሖም ዘብቅዑ ህዝባዊ ግንባር ጌይሩ ሰላ ዝወስዶም፡ ፕረዚደንት ኢሳያስ ተወሪርና ንዝብል ዝፈሸለ ሓሶት ከም ሓቂ ወሲዶም፡ ፍጹም ጉጉያት እኳ እንተኾኑ ኣብዚ ናይ ፈተነ ሰዓት ከመይ ጌርና ካብኡ ክንርሕቅ ይብሉ ይኾኑ። ገለ ሰባት ድማ ሕንከት ዝብሃል ዘይብሎም ሓለፊ ግዝያዊ ጥቅሞም ክብሉ ሕልኖኦም ቀቲሎም፡ ነቲ ስርዓት ከይፈርስ ዝሕለቁ እዮም። ብዓቢኡ ድማ ህድእ ኢልና - በዝን በትን ድኣ ህድኣት ኣይረኸብናን እምበር - ታሪኽና ፈሊጥና ክንጓዓዝ ሰለ ዘይከኣልና እዩ። ፍተውራሪ ሚካኤል ሓሰማ ኣብታ “ዛንታ ኤርትራ” ትብል ብ 1992 - ህግደፍ ስልጣኖም ክይደልደለ ከሎ - ዝጽሓፍዋ ሳልሰይቲ ሕታም መጽሓፎም፡ ኣብቲ መእተዊ
“ህዝቢ ዝስልጥን ናይ ስራሕን ሓሳብ-ምግላጽን ናጽነት ረኺቡ፡ ንቁሓት ጥበበይናታትን ብቁዓት ኣማሓደርትን ፡ ንኽፈጥር መንገዲ ክኽፈተሉ እንከሎ እዩ። ካብኡ ዝተረፈ “ሱቅ በል፡ ሓንቲ ዘይትፈልጥ ደንቆሮ ኢኻ፡ ዝበልናካ ጥራይ ስማዕ” እናበልካ ንህዝቢ ምድሃል፡ ሃገራዊ ስምዒት ናይ ዘይብሎም ሰበ-ስልጣን ተግባር እዩ። በዚ ዓይነት ዝማሐደር ሓፋሽ ህዝቢ ዕብየት ክርክብ ተስፋ የብሉን። ህዝቢ ኤርትራ ወለዶኦን ተሪኹን ፈሊጡ፡ መንነቱ ንምግማት ክሕግዞ፡ ብዝብል ሓሳብን ትምኒትን ብዓቅመይ እዛ ሓጻር ዛንታ ከቅርብ እፍትን።” ዝብል ተጻሒፉ ይርከብ።
ክቡር ህዝቤ ኤርትራ፡ እዚ ኣብ ጥቅምቲ 31, 2017 ኣብ ቤት ትምህርቲ ኣል-ዲያእ ኣል-ኢስላሚያ ኣብ ኣስመራ ተኸሲቱ ዘሎ ሓዲሽ ተርእዮ ሳዕቤኑ ናይቲ ን20 ዓመታት ዝጸንሔ መንግስታዊ ዓፈና ሃይማኖታትን፡ ሃይሞናታዊ ትካላትን እዩ። ኣብ ሓምለ 1995 ምፍልላይ ሃይማኖትን መንግስትን ዝሕንጽጽ ኣዋጅ ተኣዊጁ፡ መንግስቲ ኤርትራ ግን ነዚ እዋጅ ከም ኩሉ ኣመሉ ኣይኣኽበሮን። ብኣንጻሩ ሃይማኖት ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ሚንስትሪ ውሽጣዊ ጉዳያት - ዕማሙ ውሽጣዊ ጸጥታ ዝነበረ - ኮይኑ ፍሉይ ቤት ጽሕፈት ሃይማኖታዊ ጉዳያት - ብዙሓት ሰብ መዚ ማእከላይ ደረጃ ኣባላት ስለያን ጸጥታን ዝነበርዎም - ቆይሙ። ኣብ ህዝቢ ተቀባልነት ዘይብለን ዘይናትና መዳናገርቲ፡ ሓደስቲ ንኣሽቱ ሃይማኖታት ኢሉ እዚ መንግስቲ እዚ ጨፋሊቅውን። ነዘን ዓብይቲ ሃይማኖታት ናይ ምስልማናን ክርስትናን ኣመንተንን ድማ ኣብ ውሽጣዊ ምምሕዳረን እናኣተወ፡ ብዙሕ ኣዕናዊ ተግባራት ሰሪሑ ብፍላይ ድማ ኣብ ምውራድን ምሻማን መራሕተን። ንኣብነት ኣቡነ ኣንጠንዮስ (3ይ ፓትሪያርክ ተወህዶ ቤ/ክ) ብመንግስቲ ካብ ስልጣኖም ተኣልዮም ገና ኣብ ማሕዩር ይርከቡ ኣለው። ዝተክእዎም ኣቡነ ዲዮስቆሮስ ካብ ዝሞቱ ድሮ ክልተ ዓመቶም ቀሪቡ። ሸኽ ኣልኣሚን ዑስማን (ሙፍቲ ኤርትራ) ብግቡእ ዘይተሓርዩ ጥራሕ ዘይኮነ፤ ካብ ዝሞቱ ሽዱሽተ ወርሖም ቀሪቦም መተካእታ ኣይተገብረሎምን። እዘን ዓበይቲ ሃይማኖታት ኤርትራ ኣላይን ተካእን ዘይብለን ኮይነን ይርከባ ኣለዋ።
ክቡር ህዝቢ ኤርትራ እቲ ሓደ ህብረተ ሰብ ዝገብረካ ሃይሞኖትካን ባህልኻን ምስ ተሰርቀካ ድኣ እንታይ ኢኻ ትኸውን፡ እንታይ ዓይነት ሰብ ኮንካ ኢኻ ትተርፍ? ዘፍርሕ እዩ። ብዙሕ ሰብ እዞም ኣብ ስልጣን ዘለው ጨካናት ጸላኢ ዘይገብሮ ንህዝቢ ምፍጣሩ ክሳብ ዝጸልእ ዘሳቅዩ ዘለውስ እምበርዶ ኤርትራውያን እዮም ይብል። እቶ ሕቶ ንሱ ኣይኮነን። እቲ ሕቶ እምበርዶ ሰብ እዮም እዩ። ቅድሚ ኤርትራዊ፡ ኢትዮጵያዊ፡ ሱዳናዊ፡ ኣመሪካዊ ሙዃንካ ሰብ ኢኻ። ብዝኾነ እዚ ወሪዱ ዘሎ ስቃይ፡ ህልቂት በይኑ እቲ መራሒ ወይ እቶም መራሕቲ ጥራይ ኣይኮኑን ዝገብርዎ ዘለዉ ኩሉ ሰብ ኢድ ኣለዎ፡ ገበን ዝገበረን ገበን እናተገብረ ስቅ ዝበለን ክልቲኦም ገበኛታት እዮም። ንሕና ኩላትና ይዕበ ይንኣስ ጌጋታትን ጌርና ኢና። ዓቢ ጌጋ ነቲ ንእሽቶ ጌጋ ዘይገጋ ኣይገብሮን እዩ። የግዳስ ከምቲ ሓወይ ኣማኒኤል ሳህለ ኣብ ደምበ ኣሰና ዝበሎ፡ ርእሰ ፍተሻ ንግበር። ርእሰ ልውጥ ንግበር፡ ሕልናና ነባራብር። ሕጂ ከም ቀደም ጊዜ የብልናን። ክቡር ኣቦና ሓጂ ሙሳ መሓመድ ኑር፡ ከም ቀዳሞት ኣቦታት፡ ከም ባዓል ቢትወደድ ኣብርሃ ንርኹስ ተግባር ኣይቅበሎንየ ኢሎም ብትብዓት ጠጠው ኢሎም። ተማሃራይን ህዝብን ድማ ምትሕባባሩ ኣርእዩ። እታ እተወለዕት ቀንዴል ሃየ ኣይነጥፋኣያ። ብስሚዒት ምጉያይ እዩ ሕማቅ ሳዕቤን ዘለው እምበር ሕልና ጌርካ፡ ይዕበ ይንኣስ ጌጋኻ ኣሚንካ ናይ ብጻይካ ንእሽቶ ጽብቅቲ እናታዓባበኻ፡ ዓቢ ሕማቅ እናናኣኣስካ፡ ብንዓይ ስምዑኒ ብትምክሕቲ - arrogance - ዘይኮነስ ብትሕትናን ብንኻልእ ጸን ኢልካ ምስማዕ፡ ምስ እትከይድ እቲ ንዓመታት ዝተነፈገና፡ መንገዲ ሰላም ዘይጅመረሉ ምኽንያት የልቦን። ብተወሳኺ፡ ድሕሪ ሕጂ ኣብዘን ኩለን ናይ ኤርትራውያን ደምቤታት ብዛዕባ ብዝተገብረን ዝግበር ዘሎን ሰይጣናዊ ተግባራት ጥራኡ ዘይኮነስ ብዝበለጸ - እቲ ዘረባታትን ብዛዕባ ነዚ ኹሉ ዓይነት ጸጋማት ፍታሕ ንምርካብ ክኸውን ሓደራ ይብል።
እምበኣር ዘረባይ ኣብዚኣ ብጸሎት ክዓጽዋ’የ።
ዎ እግዚኣቢሄር ኣምላኽ ንዓኻ ዝስኣነካ የልቦን’ሞ ብዓይኒ ምሕረትካ ጠምተና፡ ብጸጋኻ ከልለና፡ ብኽያትን ማእሰርትን ሞትን፡ ስድትን ህልቂትን፡ ይኣከልኩም በለና። ሰላም ኣብ ሃገርና፡ ሰላም ኣብ ዓለምና ክነግስ ባዕልኻ ርድኣና።
ዘለኣለማዊ ክብርን ምስጋናን ንዓኻ ይኹን። ኣሜን።
እበባ


text:
“መዘከርታ ጻድቕ ንዘለዓለም ይነብር” መዝ. 112፡6
ሓዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ ብዛዕባ እቶም ብእምነቶም ዝተመስከረሎም፡ ኣብ ቅድሚ እግዚአብሔር ሞገስ ዝረኸቡን ቃል ኪዳን ዝተቐበሉን ቅዱሳን፡ ጽኑዕ ገድሎምን መዋዕለ ሕይወቶምን ንኽትርኽ ጊዜ ከምዝሓጽሮ ክገልጽ ከሎ “ብዛዕባኦም ከየዘንትወልኩም ጊዜ ይሓጽረኒ እዩ” ይብል። ዕብ 11፡32 ዝኽሮም ንዘለዓለም እናተዘከረ ይነብር። ዕለተ ዕረፍቶም ኣኽሊል ዓወት ዝደፍእሉ፡ ቃል ኪዳን ዝተቐበልሉ ክቡር መዓልቲ ስለ ዝኾነ ካብ በረኸቶም ንምስታፍ ብውዳሴን ቅዳሴን ጸሎተ ሰዓታትን ስብሐተ ማኅሌትን ብኽብሪ ተባዒሉ።
እንሆ ድማ ክብረ በዓል ኣቡነ ኣብራንዮስ፦ ብፁዓን ጳጳሳት፡ ብፁዕ ኣቡነ ሉቃስ ዋና ጸሓፊ ቅዱስ ሲኖዶስ፡ ብፁዕ ኣቡነ ባስልዮስ ዋና ኣመኃዳሪ መንበረ ፓትርያርክ ፡ ብፁዕ ኣቡነ ሰላማ ሊቀ ጳጳስ ዞባ ደቡብ መንደፈራ ከምኡ’ውን ኣቦታት ገዳማውያን፡ መምህራን ሊቃውንት፡ ኣገልገልቲ ውሉደ ክህነት፡ ምእመናንን ምእመናትን ኣብ ዝተረኽብሉ ሰንበት 21 ነሓሴ ኣብቲ ዝመሥረትዎ ገዳም ደብረ ጥሉል ተኸቢሩ።
“ንግብርታት ኃይሊ እግዚአብሔር ኪዛረቦ፡ ንብዘሎ ምስጋናኡ’ሲ ኪነግሮ መን ይኽእል፧” መዝ. 106፡2 ከም ዝበለ ነቢየ እግዚአብሔር ቅዱስ ዳዊት፡ ኣቦታት ገዳማውያንን ሊቃውንት መምህራንን ንእግዚአብሔር ዘመስግን፡ ንቕድስት ድንግል ማርያም ዘኽብር፡ ንኣቡነ ኣብራንዮስ ዝውድስ ካብ ዋዜማ ጀሚሮም ስብሐተ እግዚአብሔር ኣብጺሖም።
ምእመናንን ምእመናትን’ውን ብውዳሴን ጸሎተ ምህላን ነቒሖም ኃዲሮም።
ሰዓት 5፡00 ቅ.ቀ. ኣብቲ ብስም ቅድስት ድንግልማርያም ዝጽዋዕ ቤተ ክርስቲያን ብብፁዕ ኣቡነ ሉቃስ ዝምራሕ ከምኡ’ውን ኣብቲ ብስም ኣቡነ ኣብራንዮስ ዝጽዋዕ ቤተ ክርስቲያን ብብፁዕ ኣቡነ ባስልዮስ ዝምራሕ ጸሎተ ቅዳሴ ተሠሪዑ።
ድኅሪ ጸሎተ ቅዳሴ ዑደተ ታቦት ምስ ተገብረ፡ ሊቃውንት መዘምራን ያሬዳዊ ዜማ ከስምዑ ከለዉ፡ ብፁዕ ኣቡነ ሉቃስ ድማ ኣባታዊ ምዕዳንን ትምህርትን ሂቦም። ኣብ መወዳእታ ድማ ጸሎተ ምህላ ምስ በጽሐ ብቡራኬ ብፁዓን ጳጳሳት ናይቲ ክብረ በዓል ፍጻሜ ኮነ።


text:
ኣባላት ማሕበር ስምረት ነዳድን ኮንስትራክሽንን
ኣብዚ ሐዚ እዋን ምስፍሕፋሕ በረኻነት፣ ፍግረ መሬትን ድርቅን ዓበይቲ ስግኣታት ዓለም ኮይኖም ኣለዉ። እቲ ዝበዝሕ ሃፍቲ ተፈጥሮ ዓለምና ኣብ መሬት እዩ ዝርከብ። እዚ ማለት ኣብ ልዕሊ እቲ መሰረት ኩሉ ነገር ዝኾነ ፀጋ ሓደጋ ይወርድ ኣሎ ማለት እዩ። ብሰንኪ ውሑጅን ድርቅን ልሙዕነት መሬት እናተጓሕጐሐ እንትኸይድ በረኻነት ይስፋሕፋሕ። በረኻነት እናተስፋሕፈሐ ከይዱ ማለት ድማ ኣግራብ ኣይህልዉን። ኣግራብ እንተዘይሃልዮም ዝናብ ክዘንብ ኣይኽእልን። ብኡ ልክዕ ደቂ ሰባት ሓዊሱ ህይወት ዘለዎም እንስሳትን እፅዋትን ህልውነኦም የብቅዕ።
ክልልና ትግራይ እውን ካብዚ ሓደጋ እዚ ነፃ ኣይኮነትን። እኳ ደኣስ ንሓያሎ ዓመታት ብድርቅን ኩናትን እናተሃሰየት ስለዝመፀት ክሳብ እዚ ቀረባ እዋን ዝነበሩዋ ኣግራባት እናበረሱ ልሙዕነት መሬት እናተመናመነ ዝመፀሉ ኩነታት ነይሩ። እቶም ክሳብ 1983 ዓ/ም ዝነበሩ ጨቆንቲ ስርዓታት ንምክንኻንን ሓለዋን ሃፍቲ ተፈጥሮ ዝሃብዎ ትኹረት ዳርጋ ኣይነበረን ክበሃል ይከኣል። የግዳስ ኮነ ኢሎም እናብረስዎ እዮም መፂኦም። ብፍላይ ኣምባገነናዊ ስርዓት ደርግ “ሁሉም ነገር ወደ ጦር ግንባር” ዝብል መዕነዋይ ጭርሖ ብምውፃእ ኩሉ በጀትን ሓይሊ ሰብን እዛ ሃገር ኣብ ክንዲ ናብ ልምዓት ናብ ዓውደ ኲናት ብምምዳብ ንመዕነዋይ ዕላማ እናተንቀሳቐሰ መፂኡ። ስለዚ ምክንኻን ሃፍቲ ተፈጥሮ ይኹን ካልኦት ልምዓታዊ ምንቅስቓስ ሙሉእ ብሙሉእ ዝተረሰዐሉ ኩነታት እዩ ነይሩ። ድሕሪ ምድምሳስ ስርዓት ደርግ ግና እቲ ናብ ኩናት ጥራሕ ዝውዕል ዝነበረ ሓይሊ ሰብን በጀትን ናብ ልምዓት ክውዕል ጀሚሩ። ብሰንኪ ኩናትን ተደጋጋሚ ድርቅን ንዘበናት እናበረሰ ዝመፀ ሃፍቲ ተፈጥሮ ትኹረት ተዋሂቡዎ። ሕብረተሰብ ኣብ ምክንኻን ሃፍቲ ተፈጥሮ ዘለዎ ግንዛበ ንክዓቢ ብምግባር ብወፈራ ምስራሕ ተጀሚሩ። መንግስታውን ዘይመንግስታውን ትካላት እውን ተዋዲዶም ኣብ ክንክንን ሓለዋን ሃፍቲ ተፈጥሮ ምርብራብ ጀሚሮም።
ካብቶም ኣብ ክልልና ኣብ ምክንኻንን ሓለዋን ሃፍቲ ተፈጥሮ ዝነጥፉ ዘለዉ ዘይመንግስታዊ ትካላት ማረት ሓንቲ እያ። ማረት ኣብ ምሉእ ትግራይ እናሳለጠቶም ካብዘለዉ ልምዓታዊ ምንቅስቓሳት ምክንኻን ሃፍቲ ተፈጥሮ ሓደ እዩ። እምበኣርከስ ማረት ኣብ ወረዳ ወርዒ ለኸ ኣብዚ ዘፈር እትገብሮ ዘላ ምንቅስቓስ ዝምልከት ኢና ክንድህስስ።
ማረት ጐቦታት፣ እምባታትን ሽንጥሮታትን ብምግዳብ ናብ ቁጠባዊ ረብሓ እናቐየረት ካብ ትርከበሎም ከባብታት ሓደ ኣብ ማእኸላይ ዞባ ትግራይ ወረዳ ወርዒ ለኸ እትገብሮ ዘላ ምንቅስቓስ ተጠቃሲ እዩ። ኣብታ ወረዳ እናሰርሐቶም ካብ ዝርከቡ ልምዓታዊ ስራሕቲ ጥሙር ሕርሻ ሓደ እዩ። እዚ ድማ ኣብ ምክንኻን ሃፍቲ ተፈጥሮ ቀንዲ ትኹረት ብምግባር ተረባሕነት ሕብረተሰብ ምርግጋፅ እዩ። ካብተን ማረት ኣብ ወረዳ ወርዒለኸ ኣብ ጥሙር ሕርሻ ተዋፊራ ትንቀሳቐሰለን ቦታታት ጣብያ ዕዳጋ ሓሙስ ሓንቲ እያ። ኣብ ጣብያ ዕዳጋ ሓሙስ እትርከብ ቁሸት “ዓዲ ብግዲ” መልክኣ ምድራዊ ኣቀማምጣኣ ኣፃድፍን ጐቦታትን ስለዝበዝሖ ተሓራሳይ መሬት እቲ ከባቢ ፀቢብ እዩ። ኣብ ርእሲኡ ድማ ብሰንኪ ሓያል ውሑጅ እቲ መፍረያይ ዝኾነ ልሙዕ ሓመድ ተጓሕጒሑ ስለዝተወሰደ እቲ ተሓራሳይ ዝበሃል ግራት እውን ዝህቦ ምህርቲ ውሑድ እዩ። ስለዚ ነበርቲ እታ ጣብያ ብሕታዊ ፍልፍል እቶቶም ዝኾነት ግራቶም ካብ እዋን ናብ እዋን እትህቦ ምህርቲ እናነከየት ብምምፅኣ መነባብሮኦም ኣብ ድኽነት ዝጠሓለ ነይሩ። ኣብ ርእሲ እዚ ድማ በዝሒ ህዝቢ እናወሰኸ ብምምፅኡ ነበርቲ እታ ቁሸት ሓደጋ እናንፀላለዎም መፂኡ።
ነዚ ዝተረደአት ማሕበር ረድኤት ትግራይ (ማረት) ነዚ ዘንፀላለወ ሓደጋ ንምፍታሕ ኣብ 2005 ዓ/ም ሃፍቲ ተፈጥሮ ናይ ምሕዋይ ወፍሪ ሓደ ኢላ ጀሚራ። ክኢላ ልምዓት ሃፍቲ ተፈጥሮ ማረት ጨንፈር ወርዒ ለኸ ኣይተ ሓየሎም ታደሰ ከምዘረድኡዎ፣ ሕብረተሰብ እታ ቁሸት ብምልዕዓል ኣብ ግድምታት፣ እምባታትን ሽንጥሮታትን ብምዕራድ ሰፋሕቲ ስራሕቲ ዕቀባ ሓመድን ማይን ተኻይዶም እዮም። ሕብረተሰብ እታ ብሰንኪ ተደጋጋሚ ድርቅን ፍግረ መሬትን እናበረሰት ዝመፀት ቁሸቱ ዳግም ንምሕዋይ ጭዃሮን ባዴላን ሒዙ ናብ እምባታትን ኩርባታትን ተጠምጢሙ ምስራሕ ናይ ኩሉሻዕ ስራሑ ኮይኑ ተተሓሒዝዎ። ኣብዚ ስራሕ ሕብረተሰብ ከባቢኡ ንምሕዋይ ካብ ዝነበሮ ድልየት ተላዒሉ ፀሓይን ቁርን እንተይበለ ብውፍይነት ሰሪሑ። ማረት እውን ንዋታዊ፣ ቴክኒካውን ገንዘባውን ሓገዛት ብምግባር ዝለዓለ ርብርብ ገይራ። ሕብረተሰብን ማረትን ኢድን ጓንትን ኮይኖም ኣብ ምሕዋይ ከባቢኦም ስለዝተረባረቡ ድማ ልዕሊ 178 ሄክታር መሬት ጣብያ ዕዳጋ ሓሙስ ለሚዑ። ጐቦታት ብዝተዋደደ ቅልፅም ሕብረተሰብ እናተኹዓቱ ናብ ኣናእሽተይ ግራውቲ (ቤንች ቴሬስ) ተለዊጦም። ኣብ እዋን ክረምቲ ጥብ ዝበለት ማይ እናተሓንበበት ብሰንኪ ውሑጅ ፍግረ መሬት የጋጥሞም ዝነበሩ ጐቦታት ድሒኖም። በብዓመቱ ብሰንኪ ዘጋጥም ሓደጋ ውሑጅ ቀስ ብቐስ ልሙዕ ሓመድ ዝግብሩ ዝነበሩ ጎቦታት ዕረፍቲ ብምርካብ ካብታ ቑሸት ከይወፁ ማይን ሓመድን ተሰማሚዖም ምንባር ጀሚሮም።
ነበርቲ ቁሸት ዓዲ ዝግዲ ረሃፆም ኣንጠብጢቦም ኣብ ስራሕቲ ዕቀባ ሓመድን ማይን ጥራሕ ኣይኮኑን ዝሰርሑ። ነቲ ዘልምዑዎ ካብ ስዲ ጋህፂ ይሕልዉዎ። ሓረስታይ እንስሳቱ ኣሲሩ ንክቕልብ ስልጠና ስለዝተውሃቦን ብኣተሓሳስባ እውን ስለዝተቐበሎን ናብቲ ዝተኸለለ ቦታ ተወር ዝብላ እንስሳ የለዋን። እቲ ዝተኸለለን ዝለመዐን ከባቢ ሳዕሪ ስለዘብቆለ ሓረስቶት ዓፂዶም ማዕረ ብምክፋል እንስሰኦም እናቐለቡ ይርከቡ። ብተወሳኺ ማረት ምስ ምምሕዳር ጣብያ ዕዳጋ ሓሙስ ብምትሕብባር ነቶም ብስራሕቲ ዕቀባ ሓመድን ማይን ዝለምዑ ጎቦታትን ሽንጥሮታትን ንሕብረተሰብ ምክፍፋል ጀሚራ። ፈለማ እቶም ኣብ 2005 ዓ/ም ዝለምዑ ከባብታት ስራሕን መሬትን ንዘይነበሮም “ስምረት ነዳድን ኮንስትራክሽንን” ብዝብል ብማሕበር ዝተወደቡ 40 መናእሰይ ተዓዲሉ። ኣባላት እታ ማሕበር ብጉልበት ሕብረተሰብ ካብ ጐቦነት ናብ ተሓራሳይነት (ቤንች ቴሬስ) ዝተቐየረ መሬት ተዓዲሎም ተጠቀምቲ ይኾኑ ኣለዉ። በዚ ድማ ሕብረተሰብ ደኺሙኒ እንከይበለ ዝሰርሐ ሃፍቲ ተፈጥሮ ከባቢኡ ካብ ምዕቃብ ሓሊፉ ዝወለዶም ደቁ ዕድል ስራሕ ንክረኽቡ ገይሩ። ማረት እውን ነዛ ማሕበር ብምውዳብ ቀላሚጦስ ንክተኽሉ ኣማኺራቶም። ማረት ሃፍቲ ተፈጥሮ እታ ወረዳ ንምሕላው ካብ ዘጣየሸተን ዓሰርተ ክልተ ጣብያ ፈልሲ ብነፃ እናወሰዱ እቲ ዝተውሃቦም ጐቦ ምሉእ ብሙሉእ ብተኽሊ ቀለሚጦስ ሸፊኖምዎ። እዞም መናእሰይ ብወገኖም ነቲ ቀላሚጦስ ዝሕልውሉን ዘልምዕሉን ሕገ-ደንቢ ብምውፃእ ዳርጋ ምሉእ ብሙሉእ ክፀድቕ ገይሮምዎ። ሓለውቲ እቲ ገረብ እውን ተቆፂሮም ኣለዉ። ሳላ ግቡእ ክንክን ዝተገበረሉ ኣብዚ ሕዚ እዋን እቶም ኣብ ቁሸት ዓዲ ብግዲ ንዓይኒ ረኣያይ መሰከፍን ሓንቲ ተኽሊ ዘይነበሮምን ጋህፃፃት ጐቦታት ሓጋይ ምስ ክረምቲ ሓምለዎትን መብሃግትን ንምዃን በቒዖም።
ኣቦ ወንበር እታ ማሕበር ቀሺ ሃይላይ ተኽለብርሃን ከምዝብልዎ፣ ስፍሓት እቲ መሬት 30 ሄክታር እንትኸውን ሕድሕድ ኣባል 900 ቀላሚጦስ ይበፅሖ። እቶም መናእሰይ ተሰማሚዖም ስለ ዝሰርሑ እቲ ዝተውሃቦም መላጥ መሬት ናብ ገረብ ለዊጦምዎ ኣለዉ። ኣብ 2005 ዓ/ም ዝተተኸለ ቀላሚጦስ ብተስፋን ብትዕግስትን ተኸናኺኖም ሳላ ዘዕበይዎ ኣብ 2010 ዓ/ም ፍረ ፃምኦም ምርካብ ጀሚሮም ኣለዉ። እናቖረፁ ንሓንቲ ቀላሚጦስ ብብር 108 ሒሳብ እናሸጡ ይርከቡ። ኣብዚ ሐዚ እዋን እታ ማሕበር ልዕሊ ሓደ ሚልዮን ብር ከውፅኡ ዝኽእሉ ዝባፅሑ ቀላሚጦስ ኣለዋ። ስለዚ ምሉእ ብምሉእ ቆሪፆም እንተሸይጦምዎ ሕድሕዶም 25 ሽሕ ብር ክረኽቡ እዮም። ቀሺ ሃይላይ “እዚ ቀላሚጦስ እንትርፊ ሓለዋ ድሕሪ ሐዚ ከምቲ ቅድም እንትብል ዝግበረሉ ዝነበረ ክንክን ኣየድልዮን። ምስተቆረፀ ድማ ኣብ ውሽጢ ሓፂር እዋን ስለ ዝባፅሕ ድሕሪ ሐዚ ዘድሊ ሓለዋ ብምግባር እናቆረፅካ ምሻጥ እዩ” ይብሉ። ይኹን እምበር እታ ማሕበር ብከቢድ ፃዕሪ ኣብዚ ደረጃ እዚ ዋላ እኳ እንተበፀሐት ፀገም ዕዳጋ ኣጋጢምዋ ኣሎ። ምትእስሳር ዕዳጋ ስለዘይተገበረላ እቶም ዝባፅሑ መብዛሕትኦም ቀላሚጦሳት እንተይተቆረፁ ጠጠው ኢሎም ኣለዉ። ክሳብ ሐዚ ማረት ጥራሕ መተባብዒ ነቶም መናእሰይ ኢላ ዝተወሰኑ ቀላሚጦሳት ዓዲጋቶም ኣላ። እዚ ግና ዘላቒ መፍትሒ ኣይከውንን። ዝምልከቶም ኣካላት ዕዳጋ ከተኣላልሹ ባዕሎም እውን ተወዳደርቲ ኮይኖም ጠለብ ዕዳጋ ክረኽቡ ክሰርሑ ኣለዎም።
እዛ ማሕበር ብዝገበረቶ ምንቅስቓስ ቀልቢ ኣብታ ጣብያ ናይ ዝርከቡ መናእሰይ ክትስሓብ ክኢላ እያ። ቅድሚ ሐዚ ትኹረት ዘይግበረሎም ጎቦታት ለሚዖም ኣብ ረብሓ እንትውዕሉ ብምርኣይ ካልኦት መናእሰይ እውን ተለዓዒሎም። ማረት እውን ብስራሕቲ እታ ማሕበር ስለዝዓገበት ዝለዓለ ሓገዝ ንምግባር ተለዓዒላ ኣብታ ቁሸት ዝርከብ ጐቦ ዳርጋ ምሉእ ብምሉእ ስራሕቲ ዕቀባ ሓመድን ማይን ኣካይዳትሉ እያ። እቶም ጐቦታት ናብ ኣናእሽተይ ግራውቲ እናተለወጡ ንመናእሰይ ይዕደሉ ኣለዉ። ብድምር ክልተ ማሕበራት ተወዲበን ኣብ ተኸላ ቀላሚጦስ ተዋፊረን እናሰርሓ ይርከባ። ጎቦታት ቁሸት ዓዲ ብግዲ ብቀላሚጦስ ተሸፊኑ። ኣብዚ ሐዚ እዋን ኣብታ ቁሸት ንመናእሰይ ዘይተዓደለት መሬት ከምዘየላ ኣብ ወረዳ ወርዒ ለኸ ጨንፈር ቤት ፅሕፈት ክኢላ ልምዓት ሃፍቲ ተፈጥሮ ዝኾኑ ኣይተ ሓየሎም ታደሰ የረድኡ። እሞበኣር ጎቦታት ቁሸት ዓዲ ብግዲ ብምልማዕ ሃፍቲ ምኽዕባት ተጀሚሩ ኣሎ። እዚ ብሉፅ ተሞክሮ ቀልቢ ኣብ ጎረቤት ናይ ዝርከባ ቁሸታት እውን ስሒቡ ኣሎ። “ቤንች ቴሬስ” ይሰርሐልና” እናበላ ናብ ማረት ሕቶ ዘቕርባ ቁሸታት ተበራኺተን ኣለዋ። ማረት እውን እወንታዊ መልሲ እናሃበት ትርከብ።
ማረት ኣብ ወረዳ ወርዒ ለኸ ኣብ ትሕቲ ጥሙር ሕርሻ እናሰርሐቶም ካብ ዘለዉ ስራሕቲ ሓዲኡ ሓለዋን ክንክንን ተፈጥሮኣዊ ኣግራብ እዩ። ኣብታ ወረዳ ብርክት ዝበሉ ባዕሎም ዝቦቖሉ ከም በዓል ሞሞና፣ ጨዓ፣ ሰራው፣ ጋባ፣ ዓውሒን ካልኦት ተፈጥሮኣዊ ኦማትን ከይቁረፁ ጥቡቕ ክትትልን ቁፅፅርን ትገብር ኣላ። እዚ ስራሕ ፈለማ ዘንጒ ኣብ ዝተብሃለት ጣብያ እዩ ተጀሚሩ። ማረት ካብ 2000 ዓ.ም ጀሚራ ንሓረስቶት እታ ጣብያ ሰፋሕቲ ስልጠናታት እናሃበት መፂኣ። ሓረስቶት ብኣተሓሳስባ ምቑራፅኦም ከም ድሑር ባህሊ እናገበርዎ መፂኦም። ኣሽንኳይዶ ናይ ሓባር ኣግራብ ኣብ ድሕሪ ገዝኦም ዘለዉ ናይ ባዕሎም ኦማት እውን እንተኾነ ንምሕላው ተሰማሚዖም። ክቆርፁ እንተደልዮም እውን ናብቲ ኦም ደይቦም ላዕላይ ላዕላዩ ምጥጣፍ እምበር ካብ ታሕቲ ክቆርፁ ኣይፍቀደሎምን። ምኽንያቱ ነቲ ሕገ ደምቢ ባዕሎም ዘፅደቕዎ እዩ።
ኣብ ጣብያ ዘንጒ ኦም ሞሞና ብበዝሒ ይርከብ። ሞሞና ካብ ካልኦት ኦማት ብዝበለፀ ንሓረስታይ ብዙሕ ረብሓ ይህብ። በቲ ሓደ ወገን ኣብ እዋን ሓጋይ ቆፅሊ ኣውፂኡ ኣብ እዋን ክረምቲ እዩ ዝረግፍ። ኣብ እዋን ክረምቲ ቆፅሊ ስለዘይህልዎ ኣብ እግሩ ንዝዝርኡ ዝተፈላለዩ ዓይነታት ዝራእቲ ፀሓይ ብርሃን ኣይኽልሎምን። በቲ ካልእ ወገን እቲ ኣብ እዋን ክረምቲ ዘርግፎ ቆፅሊ ዝለዓለ ትሕዝቶ ንጥረ ነገር “ዩርያ” ስለዘለዎ ከም ድኹዒ ኮይኑ እዩ ዘገልግል። ስለዚ ተኽሊ ሞሞና ኣብ ዝርከቦም ግራውቲ “ዳፕ” ዝተብሃለ ዘመናዊ ድኹዒ እምበር “ዩርያ” ከምዘይጥቀሙ ኣይተ ሓየሎም የረድኡ። ስለዚ ሓረስቶት ጣብያ ዘንጒ ረብሓታት ኦም ሞሞና ብደንቢ ስለዝተረድኦም “ኣቦ ገባር” ዝብል ናይ ክብሪ ሽም ኣውፂኦምሉ ኣለዉ።
ስለዝኾነ ድማ ኦም መሞና ከይበርስ ዝለዓለ ምንቅስቓስ ስለዝተገበረ ልዕሊ 600 ሄክታር ብተኽሊ ሞሞና ተሸፊኑ ኣሎ። ካልኦት ጐረባብቲ ጣብያታት እውን እቲ ተሞክሮ ብምውሳድ ተኽሊ ሞሞናን ካልኦት ተፈጥሮኣዊ ኦማትን አናተኸናኸና ይርከባ። ንኣብነት ኣብታ ወረዳ ኣብ ጣብያ ዕዳጋ ሓሙስ ትርከብ ቁሸት ዕዳጋ ሓሙስ ካብ ጣብያ ዘንጒ ተሞክሮ ብምውሳድ 420 ሄክታር ኣብ ዝሽፍን መሬት ዝርከቡ ተፈጥሮኣዊ ኣግራባት ከይንክኡ እናተሓለዉ ይርከቡ። ነዚ ዝሕልዉ ዋርድያታት እውን ተቖፂሮም ኣለዉ።
ኣብ ቁሸት ዕዳጋ ሓሙስ ሓላዊ ገረብ ኣይተ ሃይላይ ገ/ፃዲቕ ከምዝብልዎ፣ ብኣተሓባባርነትን ስልጠናን ማረት ኣብ ምክንኻን ተፈጥሮኣዊ ኣግራባት ዝግበር ዘሎ ርብርብ ለውጢ የምፅእ ከምዘሎ ይገልፁ። ብማረት ብዝወሃብ ስልጠና፣ ግንዛበ ሕብረተሰብ ካብ መዓልቲ ናብ መዓልቲ እናወሰኸ መፂኡ እዩ። እዚ ማለት ግና ሓልሓሊፎም ፀገም ኣተሓሳስባ ዘለዎም ሰባት የለዉን ማለት ኣይኮነን። ኦም ቆሪፆም ዝተረኸቡ ሰባት ናብ ማሕበራዊ ቤት ፍርዲ አንትውሰዱ እኹልን መምሀራይን ስጉምቲ ኣብ ምውሳድ እውን ፀገማት ከም ዘለዉ የረድኡ።
ብድምር ማረት ብሰንኪ ሰብ ሰራሕን ተፈጥሮኣውን ሓደጋታት ኣብ ልዕሊ ተፈጥሮኣዊ ሃፍትታት ትግራይ ይበፅሕ ዝነበረ ሓደጋ ንምንካይ ብውፉይነት፣ ቆራፅነትን ሓልዮትን ኣብ ባይታ ወሪዳ እናተረባረበት ትርከብ። ኣብ ማእኸላይ ዞባ ትግራይ ኣብ ትርከብ ወረዳ ወርዒ ለኸ ኣብዚ ዘፈር እናሰርሐቶም ብዘላ ስራሕ መነባብሮ ሕብረተሰብ ምምሕያሽ ጀሚሩ ኣሎ። መሬት ዘይትህቦ ነገር የለን እሞ እንተፅዒርና ልግሳ ኣይነፅፍን። ካልእ ተሪፉ ሽንጥሮታትን ጎቦታትን ብምልማዕ ኣብ ረብሓ ሕብረተሰብ ከምዝውዕል እቲ ዝቐረበ ተሞክሮ መረጋገፂ እዩ። መሬት እቲ ዝለዓለ ተፈጥሮ ሃፍቲ ደቂ ሰባት ስለዝኾነ ብኣግባቡ እንተተጠቒምናሉ ዝሒቕካ ዘይውዳእ ሃፍቲ እዩ ዘለዋ እሞ ማረት በዚ መዳይ እትገብሮ ዘላ ፃዕሪ ኣጠናኺራ ክትቕፅለሉ ይግባእ።


text:
ኣዒንትና
ኣዒንትና ኣገረምቲ ኣካላት’የን። ምሉእ መዓልቲ ድማ ብዘይ ዕረፍቲ ይሰርሓ።
ብዛዕባ እንነብረሉ ዝምህራና ወን ንሳተን’የን ነገራት ብግቡእ ክንምልከቶም ድማ ይሕግዛና። ካብ መጽሓፍቲ ኣንቢብና ክንርዳእን ክንፈልጥን ልዑል ኣበርክቶ ይገብራ። ኣብ ከባቢና ዘሎ ዓቢ ድዩ ንእሽቶ፣ ቀረባ ድዩ ርሑቕ፣ ሓርፋፍ ድዩ ለማጽ… ወዘተ ኣዒንትና’የን ዘረጋግጻልና። ብዛዕባ ዓቐን፣ ርሕቀት፣ ቅርጺ፣ ሕብሪ ..ወዘተ ‘ወን ብሓገዝ ኣዒንትና ኢና እንፈልጦ።
ነገራት ቀረባ ወይ ርሑቕ ምህላዎም ብዘይ ካልእ መሳርሒ ብዓይንና ጥራይ ክንፈልጦ ንኽእል ።
ህጻናት ክሳብ ክልተ ወይ ሰለስተ ወርሒ ዝመልኡ ሕብሪ ኣየለልዩን’ዮም። ክሳብ ሽዑ ንዝኾነ ሕብሪ ሓኹምሽታይ ኮይኑ ይር ኣዮም። እቲ ህጻን ዕድመ እናወሰኸ ምስ ከደ፣ ኣብ ሓደ ነገር ንነዊሕ ግዜ ኣተኩሩ ናይ ምጥማት ባህሪ የማዕብል፣ ብተመስጦ ድማ ክዕዘብ ይረአ። ንኻልእ ኣካላቱ ምስቲ ጭብጥ ዝርግሕ እናበለ ነቲ ዝምልከቶ ዘሎ ነገር ክሕዞ ይመጣጠር። ክሕዞ ወይ ክበጽሖ ግን ዓቕሚ ይሓጽሮ። እናዓበየ ኣብ ዝኸደሉ ግን ኣእዳውን ኣዒንቱን ኣወሃሂዱ፣ ብዛዕባቲ ዝምልከቶ ዘሎ ነገር ብዙሕ ክፈልጥ ይጅምር።
ሓደ ነገር ክንሕዝ ምስ እንደሊ፣ ፈለማ ኣዒንትና ተዓዚበን ናብ ሓንጎል መልእክቲ የመሓላልፋ። ሓንጎልና ድማ ን ኣእዳውና መልእኽቲ ይሰደለን’ሞ ንጭብጦ። ስለዚ’ዩ ድማ እቲ ህጻን ነቲ ኣተኩሩ ዝተመልከቶ ነገር ብ ኣእዳው ክሕዞ ዝመጣጠር።
ዝደለናዮ ስራሕ ምእንቲ ክንዓዪ ክንርኢ ኣለና። በዚ ምኽንያት’ዩ ድማ፣ ኣብ ስራሕ ኣብ እንቑጸረሉ እዋን ቅድሚ ኹሉ ብዛዕባ ጥዕና ኣዒንትና ክንምርመር እንሕተት። እዚ ማለት ግን ኩሉ ዓይኒ ዘይብሉ ድውዩ ማለት ኣይኮነን።
ሕብሪ ዓይኒ
ወዲ ሰብ ዝተፈላለየ ሕብሪ ዓይኒ’ዩ ዘለዎ፣ ሰማያዊ፣ ሓሙኽሽታይ፣ ጸሊም፣ ብናዊ..ወዘተ። ሕብሪ ዓይኒ “ኣይረስ” ብዝተባህለ ክፋል ዓይኒ ዝቖመ’ዩ ። ኣይረስ ክልተ ቀጸላታት ኣለዎ፣ ቀዳማይን ዳሕረዋይን። እቲ ቀዳማይ ቀጸላ ኣይረስ ቡናዊ ወይ ብጫ ሕብሪ እንተዘይብሉ፣ ሕብሪ ዓይኒ ሰማያዊ ወይ ሓሙኽሽታይ ክኸውን ግድን’ዩ።
ሕብረ ዕውራን
ሕብረ ዕውራን ሕብሪ ፈጺሞም ኣየለልዩን’ዮም ክብሃል ኣይከኣልን’ዩ። ዝኾነ ሰብ ዝርእዮም ሕብርታት ከለልይዎም ግና ይጽገሙ። ንገለ ሕብርታት ብግቡእ ከለልይዎም ስለዘይኽእሉ ክሓውውስዎም ይረኣዩ። መብዛሕትኦም ሕብረ ዕውራን ሰባት ንቐይሕ፣ ቀጠልያን ብጫን ሓደ ዓይነት ገይሮም’ዮም ዝወስድዎም። ንቀይሕ ሕብሪ ካብ ሰማያዊ ሕብሪ ፈልዮም ከለልይዎ ግና ይኽእሉ’ዮም። ዝኾነ ሕብሪ ከለልዩ ዘይኽእሉ ሕብረ ዕዉራን ቁጽሮም ኣዝዩ ውሑድ’ዩ። እዞም ሰባት’ዚኣቶም ኣብ መሬትና ዘሎ ዝኾነ ነገር ጸሊም ጻዕዳ ጥራይ ኮይኑ’ዩ ዝስምዖም።
ሓደ ካብ 25 ሰባት ሕብረ ዕውራን’ዩ ሕብረ ዕውራን ብተወርሶ’ዩ ዝመጽእ። ካብ ሕብረ ዕውራን ደቂ ኣንስትዮ ድማ ሕብረ ዕውራን ደቂ ተባዕትዮ ይበዝሑ።


text:
ደገፍ ንዳግመ ምጥያስ ኣብ ሃገርካ
Stöd till återetablering i hemlandet – tigrinska
እቲ ዑቕባ ንምሕታት ዘእተኻዮ ምልክታ እንተ ተነጺጉ ወይ ነቲ ኣብ ሽወደን ዑቕባ ንምርካብ ዘእተኻዮ ምልክታ እንተ ስሒብካዮ፤ ሓገዝ ካብ ሚግራሾንስቨርከት ክትቅበል ትኽእል ኢኻ። ቁጠባዊ ሓገዝ ንኽትረክብ ክተመልክት ትኽእል ኢኻ፤ ኣብ ርእሲኡ ውን ናብ ሃገርካ ተመሊስካ ከም ብሓድሽ ምስቲ ሕብረሰብካ መታን ክትወሃህድ፤ ሓገዝ ክትረክብ ኢኻ።
- አማርኛ (amhariska)
- العربية (arabiska)
- Azərbaycanca (azerbajdzjanska)
- ب ه سۆرانی (sorani)
- English (engelska)
- Español (spanska)
- پارسی (persiska)
- Français (franska)
- Bosanski, hrvatski, srpski (kroatiska)
- Հայերեն (armeniska)
- Kurmancî (kurmandji)
- MoHroл xэл (mongoliska)
- يه دری (dari)
- پښتو (pashto)
- Arlijan (romani arli)
- Pycckий (ryska)
- Af soomaali (somaliska)
- Shqip (albanska)
- Swedish (svenska)
- Oʻzbek (uzbekiska)
ቁጠባዊ ደገፍ ንዳግመ ምጥያስ
እቲ ንዓኻ ዚኽፈለካ ቁጠባዊ ደገፍ፤ ኣብታ እትምለሰላ ዘሎኻ ሃገር ዘሎ ሕብረተሰብ፤ በቲ ዘሎ ከቢድ ናይ ዘይምርግጋእ ኩነታት፤ ተጣይስካ ንምንባር ዕድልካ ጸቢብ ዝኾነ ሰብ፤ ተባሂሉ ዝተዳለወ እዩ።
ኣብዚ እዋን ዚ፤ እቲ ሚግራሾስንቨርከት ዘሎዎ ግንዛበ፤ ናብዘን ዚስዕባ ሃገራት ዚምለሱ ሰባት፤ ንዳግመ መጣየሲ ዚኸውን ገንዘን ይኽፈሎም ዚብል እዩ።
አፍጋኒስታን፥ ሰንትራል አፍሪቃ ሪፐብሊክ፥ ዲሞክራስያዊት ረፐብሊክ ኮንጎ፥ አይቮሪ-ኮስት፥ ኤርትራ፥ ኢራቅ፥ የመን፥ ላይቤሪያ፥ ሊቢያ፥ ማሊ፥ ሴራሊዮን፥ ሶማሊያ፥ ፍልስጤም፥ ሱዳን፥ ደቡብ ሱዳን፥ ሶርያ ከምኡውን ቻድ ዲሞክራሲያዊት ሪፐብሊክ እየን።
ኣብ ሃገርካ ዳግም ንኽትወሃሃድ ዚወሃብ ደገፍ
ኣብ ሃገርካ ከም ብሓድሽ ኣብቲ ሕብረትሰብ ንምውህሃድ ክትክእል ሓገዝ ክወሃበካ ይኽእል እዩ። እዚ ደገፍ ’ዚ ድማ ኣብ ሃገርካ ከም ብሓድሽ ንምህሃድ ዚግበር ደገፍ ተባሂሉ ይጽዋዕ። እዚ ደገፍ ‘ዚ ዚወሃበካ፤ ንዓኻ ናብ ሃገርካ ክትምለስ መዲብካ፤ ንኣብነት ኣብ ዕዳጋ ስራሕ ንኽትኣቱ ወይ ናይ ጠበቓታት ምኽሪ ንምርካብ ወ. ዘ. ተ. ሓገዝ ዘድልየካ ሰብ ምስ ትኸውን እዩ።
ኣብዛ እዋን እዚኣ፤ ናብዘን ዚስዕባ ሃገራት ንእትምለስ፤ እዚ ሓገዝ ‘ዚ ናይ ምርካብ ዕድል ተዳልዩልካ ኣሎ።
ኣፍጋኒስታን፡ ዒራቕ (ኩርዲስታን)፤ ዒራቕ (ማእከላይን ደቡባዊን)፡ ማሮኮ፡ ፓኪስታን፡ ሩስያ እየን።
ብዛዕባ ኣብ ሃገርካ ዳግም ንምውህሃድ ዚወሃበካ ደገፍን ብኸመይ ምልክታኻ ከም እተቕርብን፤ ኣብዚ ዚስዕብ ብዝበለጸ ኣንብብ። (ብእንግሊዝ)


text:
ብማሕበር ሓልዮት ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ ኣብ ጥሪ 2018፡ ጋዜጣ ሊብያ-ሄራልድ፡ ብምኽንያት ሓደ ዓመት ምኽፋት ኤምባሲ ጥልያን ኣብ ትሩብሊ ንኣምባሳደር ሚስተር ጂሰፐ ፐሮኒ ኣዘራሪባቶ። ኣብ ሊብያ፡ ክሳብ ሕጂ ካብ ኣህጉር ኤውሮጳ ኢጣልያ ጥራሕ እያ ኤምባሲ ከፊታ ዘላ። ካልኦት ኣብ 2011 ንኮሎኔል መዓመር ቀዛፊ ካብ ስልጣን ዝኣለየ ህዝባዊ…
ትግርኛ
ካብ ስልጣኖም ዝተወገዱ ፓትሪያሪክ ኦርቶዶክሳዊት ቤተክርስትያን ኤርትራ ኣቡነ ኣንጦንዮስ ይቕረ ሓቲቶም ንዝብል መግለጺ ብዝምልከት ዝወጸ ኣገዳሲ መተሓሳሳቢ
ሓልዮት ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ፡ ካብ ስልጣን ዝተወገዱ ፓትሪያሪክ ኦርቶዶክሳዊት ቤተ ከርስትያን ኤርትራ ይቕረ ሓቲቶም፡ ዝብል መግለጺ ኣዝዩ ከምዝተሓሳሰቦ ይገልጽ።
ቢትወደድ ኣብርሃ፡ ኤርትራዊ ኔልሰን ማንዴላ!
ሓርበኛ ተጋዳላይ ቢትወደድ ኣብርሃ፡ ብዘይ ሕጋዊ ኣገባብ፡ ብዘይ ፍሉጥ ክስን ፍርድን በቲ እንኮ ዕሉል መላኺ እሳያስ ኣፈወርቂ ተቐይዱን ካብ ስድራ ቤቱ፣ መቕርቡ፣ መጋድልቱን ፈተውቱን ተነጺሉ ኣብ ሓንቲ ሸላ ካብ ዝዕጾ፡ ሎሚ 06 ጥቅምቲ 2015 መበል 24 ዓመቱ ኣቑጺሩ ኣሎ።
ሕጋውነት “ገበናት እንግሊዛዊ ትካል PVI ን ኣባላቱን ኣብ ኤርትራ”
ሕጊ ከም ማሕበራዊ ስነ ፍልጠት መጠን ኣብ ጊዜን ቦታን ዝድረት፣ ካብኡ ምስ ዝዝምብል ናብ ዘይሕጋውነት ዝቕየር፣ ጥንቃቐ ዘድልዮ ሞያ ኮይኑ፣ ግህሰት ናቱ ከቢድ ሃሰያ ኣብ ሰብን ንዋትን ዘስዕብ፣ ካብ ፖለቲካን ሃይማኖትን ወገንን ነጻ ዝኾነ ዓውዲ እዩ።
ስርዓት ህግደፍ ኣብ ዝተፈላለየ ናይ ኣህጉራዊ ሕጊ መዳያት ተራእዩ ዘይፈልጥ ከበድቲ ብድሆታት ይገጥሞ ኣሎ።
ሎሚ ዕለት 20 ሕዳር 2014፡ ንኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ኤርትራ ብዝምልከት ክልተ ኣገደስቲ ፍጻመታት ተኸሲቱ። ኣብ ሰዓታት ቅድሚ ቀትሪ፡ እቲ ኣብ ጀኔቫ ተጋቢኡ ዝቐነየ ናይ ውዱብ ሕቡራት ሃገራት መርማሪ ኮምሽን፡ ንኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ኤርትራ ዝምልከት ስርሑ ከሰላስል ከም ዝጀመረ ብወግዒ ገሊጹ። ብኤርትራውያን ግዳያት ኣብ ዝወሃቦ…
ተወልደመድህን ተስፋማርያም (ማኦ)
ተወልደመድህን (ማኦ) ሓደ ካብቶም ኣብ ገድሊ ኤርትራ ተሳሒሎም ዝዓበዩ፡ ምኩራት ተጋደልቲ እዩ። ኣብ ድግሳ ተወሊዱ ከምዝዓበየ ድማ ይፍለጥ። ኣብ 1977 ከኣ ናብ ሃገራዊ ቃልሲ ተጸንቢሩ። ማኦ ከም ተጋዳላይ ተባዕ ተጋዳላይ ክኽውን ከሎ፡ ከም ሰብ ከኣ ኣርሒቑ ዝጥምት ለባምን መስተውዓልን ተባሂሉ ዝፍለጥ ሰብ እዩ። እቶም ኣብ ጊዜ…
ኮረኔል ተስፋልደት ስዩም
ኮረኔል ተስፋልደት ስዩም (ወዲ ስዩም) ኣብ ኮርባርያ ተወሊዱ ኣብኡ ምስ ወለዱ ዓብዩ። ስድራቤቱ ምንም’ኳ ሓረስቶት እንተነበሩ ንደቆም ኣብ ምምሃር ገታኢ ስለዘይነበሮም ከም ኣሕዋቱ ናይ ትምህርቲ ዕድል ዝረኸበ ዓንተር ተስፋልደት ኣብ መቦቀል ዓዱ ዝጀመሮ መባእታ ትምህርቲ ኣብ 2ይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ደቀምሓረ ብምቅጻል ሓደ ካብቶም ፍሉጣት ብሉጽ…
ብርጋዴር ጀነራል እስቲፋኖስ ስዩም
ብርጋዴር ጀነራል እስቲፋኖስ ስዩም ሓደ ካብቶም ብጉጅለ 15 ዝፍለጡ ኣባላት ባይቶ ኤርትራ እዩ። ብመስከረም 2001 ዓ/ም ምስ ብጾቱ ነቲ ቀይደ-በተኽን ዘይሕጋውን ዝኾነ ኣመራርሓ ፕረዚደንት ኢሳያስ ስለዝተቃወመ፡ ብዘይ ክስን ፍርድን ብዘስካኽክኽ ኩነታት መጀመርታ ኣብ እንባትካላ፡ ድሒሩ ድማ ኣብ ዒራዒሮ ዝበሃል ቤት ማእሰርቲ ተዳጐነ።
መንእሰይ ሙሴ
ቤት ማእሰርቲ ዳህላክ ካብ ዝወሓጠቶም ሓደ እቲ መንእሰይ ሙሴ እዩ (ካብ ዕሱር ነበር ዝተልኣኽት) ኣነው’ን ከምቲ ንኹሎም መንእሰያት ኢርትራ ዝበጽሖም ሕማቕ ዕድል ስለዝበጽሓኒ፡ ኣብቲ ምድራዊ ገሃነም-እሳት ክበሓል ዝከኣል ደሴት-ዳህላኽ ተኣሲረ ነይረ። ኣብ 2003 ወርሒ መጋቢት ከኣ ነቲ ዘሕዝንን ዘብክን ዕድል ዝበጽሖ ሙሴ ዝተባህለ መንእሰይ ረኺበዮ። ዝተራኽብናሉ ኣብቲ ውጽኣት…
ቴድሮስ ገረዝጊሄር (ትሪባ)
ኢሳያስ ካብ ዝሞቖሖም ጀጋኑ ሓደ ቴድሮስ ገረዝጊሄር (ትሪባ) ቴድሮስ ኣብዛ ተወሊዱ ዝዓበየላን፡ ምእንቲ ህዝቡን ሃገሩን ኣብ ንኡስ ዕድሚኡ ዝተጋደለላን ኣስመራ፡ በዚ ባርባራዊ ዝኾነ መንግስቲ ኢሳያስ ካብ ዝእሰር ነዊሕ ኰይኑ እዩ። ኣብቲ ብዙሓት ጀጋኑ ውሒጡ ዘሎ ካርሸሊ ተኣሲሩ ከምዘሎ ከኣ ይፍለጥ። ብሕማም ሽኮር ይሳቐ ምህላው’ውን ዝመጽእ ሓበሬታ…
ግጥሚ ሞሳ ንተሓላቂት ሰብኣዊ መሰላት ሓብትና፡ ጓልናን ኣደ ውጽዓትን ወ/ሮ ኤልሳቤጥ ጭሩም
ግጥሚ ሞሳ ንተሓላቂት ሰብኣዊ መሰላት ሓብትና፡ ጓልናን ኣደ ውጽዓትን ወ/ሮ ኤልሳቤጥ ጭሩም
ትንታነታት ህግደፍ ኣብ ጉዳይ ሓመድ ኣዳም ኣቶ ናይዝጊ ክፍሉን መልስታቱን
ትንታነታት ህግደፍ ኣብ ጉዳይ ሓመድ ኣዳም ኣቶ ናይዝጊ ክፍሉን መልስታቱን ሬሳ ነፍስሄር ናይዝጊ ክፍሉ ሓመድ ኤርትራ ንከይለብስ ምኽልካል ኣዛራቢ ጉዳይ ኮይኑ ወሪሑ። ርእሰ ኣጋንንቲ ኢሳያስ መልሲ ካብ ምሃብ ትም ዝመረጸሉ ምኽንያት ስዒቡ ዝመጾ ሕቶ ዝኸፍእ ምዃኑ ፈሊጡ ካልእ ነዚ ዘረስዕ ሓድሽ ኣርእስቲ ኣብ ምህንዳስ ይርከብ። ልዕሊ…
ዜና ዕረፍቲ ኣቶ ናይዝጊ ክፍሉን ኢሰብኣዊ ተግባራት ኢሳያስ ኣፈወርቅን
ዜና ዕረፍቲ ኣቶ ናይዝጊ ክፍሉን ኢሰብኣዊ ተግባራት ኢሳያስ ኣፈወርቅን ከምቲ ኣብ ናይ ኤርትራውያን ተቃወምቲ ማዕከናት ዜና ዝግለጽ ዘሎ ኣነውን ንናይ ሞት ዕረፍቲ ናይዝጊ ክፍሉ እታ ዝዓረፈላ ምዓልቲ ብሰኑይ 6 ለካቲት ሰሚዔ። ሚኒስተር ወጻኢ ጉዳያት ኤርትራ ኣቶ ዑስማን ሳልሕን ናይ ሓላፊ ፓለቲካዊ ጉዳያት ህ.ግ.ደ.ፍን ኣማኻሪ ፕረዚደንት ኢሳያስ…
ጓህና ገንፊሉ
ጓህና ገንፊሉ እዚ ለንቕነ ኣብ ናይ ሃገራውያንን ዓለምለኻዊ ናይ ዜና ማዕከናት ተዘርጊሑ ንርእዮ ዘለና መጭወይቲ፣ ግፍዒ፣ ዓመጽ፣ ስቅያትን መቅተልትን ንጹሃት ኤርትራውያን ኣሓትናን ኣሕዋትናን ኣብ በረካ ሲናይ ሓድሽ ዘይኮነስ መቀጸልታ እቲ ናይ ዓሰርተ ዓመት ህልቂት ናይ ጉዕዞ ስደት እዩ። ኣብ እዋን ሓዘና ዝፍስሑን ብሽግርና ዝወራዘዩን ንሶም ፈጠርቲ…
መንዩ ፈላላይ
መንዩ ፈላላይ ክቡራት ኣንበብቲ፣ እዚ ፈሊምናዮ ዘለና ኣርእስቲ ንዓና ንኤርትራውያን ንጉዳይ ሓድነትና ዝምልከት ምዃኑ እንዳኣገንዘብና መበገሲና ኩልና ንጥምረትና እእጃምና ንምብርካት ነቶም ሕማም ዓበቕ ኮይኖም ነንሕድሕድና ከይንተሓቛቖፍ ንዝኽልክሉናን ዘየልቦ ነገራት ክንሓክኽ ሰለም ከይበልና ከምንሓድር ዝገብሩና ዘለው ፈሊና ንምፍላጥ ምዃኑ ብትሕትና ንገልጸልኩም። ጉዳያትና ኣብ ክንዲ ብምዝንጣል ብምክብባር፣ነድርን ሕርቃንን…
ህዝቢ ኤርትራ ኣኽሊል ባርነት ዝደፍኣላ ጸላም ወርሒ – መስከረም 2001
መደረ ኤልሳ ጭሩም ኣብ ኣኬባ መንእሰያት ኤርትራ ኣብ ዙሪክ- ZURICH (SWITZERLAND) ደቂ ሰባት ብሂወት ንክነብሩ ከምቲ ዝብላዕ መግቢ፣ ዝስተ ማይ፣ ዘተንፍሱዎ ኣየር ዘድልዮም፣ ውሕስነት ናይ ቀጻልነት ህይወቶም፣ ዘነባብሮም ሕጊ እንተዘይረኺቦም፣ ከምቲ ኣብ ሕጊ ናይ ዱር እቲ ህይወት እንሰሳታት ዝቕጽል፣ እቲ ድኹም ፍጥረት በቲ ካብኡ ዝሓየለ እንስሳ…


text:
ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ብረታዊ ቃልሲ ዝጀመረሉ መበል 40 ዓመት ሎሚ ረቡዕ ኣብ ሓድሽ ስታድየም መቐለ ተኸቢሩ።
ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ህወሓት ኣይተ ቴድሮስ ሓጎስ “እቲ በዓል ካብ ታሕሳስ ኣትሒዙ ብዝተፈላለዩ ውራያትን ጽምብልን ክኽበር ፀነሑ ሎሚ ለካቲት 11 ተዛዚሙ” ኢሎም።
ኣቦወንበር ኢህወዴግን ቀዳማይ ሚኒስትር ኢትዮጵያን ኣቶ ሃይለማያም ደሳለኝ “ሎሚዘበን ዝካየድ 5ይ ሃገራዊ መረፃ ዴሞክራስያዊ፣ነፃን ፍትሓውን ምእንታን ክኸውን ብስም ሰማእታት ዝኣተናዮ ቃል ንፈፅም” ኢሎም።
ኣቦወንበር ህወሓት ኣይተ ኣባይ ወልዱ ብግዲኦም ክሳብ ሎሚ ተመዝጊቦም ኣብ ዝበልዎም ለውጥታት ተደሪኾም መደረ ኣስሚዖም። “ሓሳብካ ብናፃ ምግላፅ፣ ምውዳብን ምቅዋምን ዝካኣለሉ ጊዜ በፂሕና ኣለና” ኢሎም።
ብዝተኣሳሰረ ዜና ብመሰረት መንግስቲ ኢትዮጵያ ዝትግብሮ ዘሎ መርሃ ግብሪ ልምዓት፣ መንገዲ ባቡር መቐለ-ቦራ-ወልድያ ምጅማር ህንፀቱ ዘበስር እምነ ኩርናዕ ኣብቲ ዕለት ተነቢሩ’ሎ። እቲ መንገዲ ባቡር ድሕሪ ለስተ ዓመትን ፈረቓን ክውድእ እዩ ተባሂሉ ይግመት።


text:
በስመ አብ ወወልደ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
ንባብ ልሳነ ግእዝ
ቋንቋ ግእዝ ንምምሃር ብመጀመርታ ፊደላት ግእዝ ምስ ኣስማቶም ኣጠንቂቕኻ እንተፈሊጥኻ ልሳነ ግእዝ ንምርዳእ እቲ ቐንዲ መፍትሕ ረኺብና ማለት እዩ። ፊደላት ግእዝ ካብ ግእዝ ክሳብ ሳብዕ ዘለዉ ‘ሀ’ ግእዝ ፡ ሁ ካዕብ ፡ ሂ ሣልስ፡ ሃ ራብዕ፡ ሄ ኃምስ ፡ ህ ሳድስ ፡ ሆ ሳብዕ ይበሃሉ።
ልሳነ ግእዝ ዚልዓል፡ ዚወድቕ፡ ዚወሓጥ፡ ሰያፍ፡ ዚጠብቕ፡ ዚልሕልሕ ኣናብባ ኣለዎ። እዚ ኣናብባ ቀለም ድማ ኣብ ትርጕም ቃላት ግእዝ ዓቢይ ግደ ኣለዎ።
ቋንቋ ግእዝ፡ ልሳነ ቤተ ክርስቲያን ከም ምዃኑ መጠን ነዞም ቀለማት ኣናብባ ጠንቂቕና ፈሊጥና ክነንብብ ኣሎና። ምኽንያቱ፡ ትርጕሙ ምእንቲ ኸይቕይርን፡ ናይዚ ቋንቋ ላዛ ወይ መዓዛ ከይጠፍእን እዩ።
ደረጃታት ንባብ ግእዝ፡-
፩. ቍጽር ንባብ፦ ንፊደላት በብሓደ እናቘጸርካ ዚንበብ ናይ መጀመርታ ደረጃ ንባብ እዩ።
ንኣብነት፦ “ተመሀሩ ልሳነ ግእዝ” ንዝብል ንባብ፡ “ ተ-መ-ሀ-ሩ ል-ሳ-ነ ግ-እ-ዝ” እናበልካ ቀስ ኢልካ ፊደላት ፈሊኻ እናኣጽናዕካ ምንባብ እዩ።
፪. ግእዝ ንባብ፦ በብኽልተ ወይ ሰሠለስተ ፊደላት እናገበርካ ዚንበብ ካልኣይ ደረጃ ንባብ እዩ።
ንኣብነት፦ “ተመሀሩ ልሳነ ግእዝ” ንዝብል ንባብ፡ “ተመ-ሀሩ ልሳነ፡ ግእዝ” እናበልካ ህድእ ኢልካ ኣናብባ ፈሊኻ እናኣጽናዕካ ምንባብ እዩ።
፫. ወርድ ንባብ፡- ቀስ እናበልካ ቃላት ነንበይኖም እተንብበሉ ሣልሳይ ደረጃ ንባብ እዩ።
ንኣብነት፡ “ተመሀሩ ልሳን ግእዝ” ንዝብል ንባብ “ተመሀሩ፡ ልሳነ-ግእዝ” እናበልካ ቃላት ፈሊኻ ምንባብ እዩ።
፬. ዓቢይ ንባብ፦ ኣነጺርካ ንሰማዒ ንጹር ብዚኾነ መንገዲ እተንብበሉ ደረጃ ንባብ እዩ።
ንኣብነት፦ ተመሀሩ ልሳነ ግእዝ።
፭. ድጋም ንባብ፦ ናይ ጸሎትን ኣስተንትኖን ንባባት ዚንበቡሉ ቅልጥፍ ዚበለን ንሕሊና ብዚጥዕም ኣገባብን ዚንበበሉ ዓይነት ንባብን እዩ። ንኣብነት፡- ኣናብባ ወንጌል፡ ተኣምረ ማርያም . . . ኣብ ቤተ ክርስቲያን።
ከምኡ'ውን፦
፩. ንባበ መጽሐፍ፦ ኣብ መዕረፊ እናዕረፍካ ዚንበብ።
፪. ንባበ መልክዕ፦ ኣብቲ ቤቱ ወይ ግጥሙ እናዕረፍካ ዚንበብ።
፫. ንባበ ዳዊት፦ ኣብ መሥመሩ እናዕረፍካ ዚንበብ።
፬. ንባበ ቅኔ፦ ከም መልክዕ ኣብ ቤቱ እናዕረፍካ ዚንበብ።
፭. ንባበ ጸሎት፦ ንባቡ ከይፈለኻ ብመልክዕ ድጋም ዚንበብ . . . ተባሂሎም ከከም ሥርዓተ ኣናብባኡ ይኽፈል እዩ።
* ከም ፍቓድ ኣምላኽ ንዝቕጽል ሥርዓተ ንባብ ክንመሃር ኢና።
ወስብሐት ለእግዚአብሔር!


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
ነገረ ድኅነት ፥ ኣቦና ኣዳም ካብ ዝወደቖ ኃጢኣት ብኸመይ ከም ዝደኃነን ንሕና ደቁ ብኸመይ ከምእንድኅንን መንግሥተ እግዚአብሔር ከምንወርስን ዝምህር ትምህርቲ ቤተ ክርስቲያን እዩ።
መበገሲ ትምህርቲ ነገረ ድኅነት፡ ውድቀት ኣዳም እዩ። ምኽንያቱ ትእዛዝ ኣፍሪሱ ኃጢኣት ዝሠርሐ፡ ቃል ኪዳን ድኅነት ውን ዝተኣትወሉን ቀዳማይ ሰብ ንሱ እዩ።
እግዚአብሔር ኣምላኽ ንዓለም ብሥነ-ፍጥረት እናኣማዕረገ ድኅሪ ምድላዉ፡ ኣብ መወዳእታ ነቲ ኽቡር ጋሻ ፍጥረት ዝኾነ ሰብ ፈጠሮ። ሊቃውንተ ቤተ ክርስቲያን ብዛዕባ እዚ ኸረድኡ ኸለዉ ከምቲ ሓደ ለዋህ ሰብ ንዝዓደሞ ጋሻ ዝኸውን መብልዕን መስተን ኣቐዲሙ ዘዳሉ፣ እግዚአብሔር ኣምላኽ ከኣ ኣቐዲሙ ዘስተንፍሶ ኣየር፡ ዝሰትዮ ማይ፡ ዝበልዖ መግቢ፡ ዝነብረሉ ገነት ከምኡ ውን ካልኦት ንኣንክሮን ተዘክሮን ዝኾንዎ ዘበሉ ዅሎም ምስ ኣዳለወ ንኣዳም ፈጠሮ።
ናይ ዓለም ገዛእን ኣዛዝን ኮይኑ ንኺነብር ብኣርኣያን መልክዕን እግዚአብሔር ዝተፈጥረ ፍጡር ንሱ ጥራይ እዩ። ‘. . . ብመልክዕና ከም ምስልና ሰብ ንግበር፡ ንዓሣ ባሕርን ኣዕዋፍ ሰማይን እንስሳን ብዘላ ምድርን ኣብ ምድሪ ለመም ዝብልን፡ ኵሉ ለመምታን ይግዝኡ።’ (ዘፍ. ፩፥፳፮/1፥26) እግዚአብሔር ኣብ ኣዳም ዘለዎ ፍቕሪ ብሥነ-ፍጥረቱ ኣኽቢሩ ብኣርኣያኡን መልክዑን ፈጢሩ ኣብ ትሕቲኡ ብዝሃቦ ናይ ገዛእነት ሥልጣን ተረጋጊጹ እዩ። ኣዳም ግና ነቲ ‘ካብዛ ዕፀ በለስ ኣይትብላዕ፡ ምስ ትበልዕ ክትመውት ኢኻ’ ዝብል ትእዛዝ እግዚአብሔር ኣፍሪሱ ነቲ ዝተዋህቦ ክብሪ ሰኣኖ።
ሓደ ሓደ ሰባት ‘ዕፀ በለስ እንተዘይትፍጠር፡ ኣዳም ኣይምስሓተን ነይሩ።’ ብምባል ዚዛረቡ ኣለዉ።
ግና ዕፀ በለስ ስለምንታይ ተፈጢራ፧
1. ኣዳም ኣብ እግዚአብሔር ዘለዎ ፍቕሪ ንኺግለጽ፡-
እግዚአብሔር ነቲ ኣብ ኣዳም ዘለዎ ፍቕሪ ካብ ምፍጣር ክሳዕ መወዳእታ ገሊጹሉ እዩ። ፍቕሪ ኣዳም ኣብ እግዚአብሔር ‘ከ ብኸመይ’ዩ ዝፍለጥ፧ ፍቕሪ ኣዳም ዝፍለጥ ከኣ ሕግን ትእዛዝን እግዚአብሔር ብናጻ ድሌቱ ምስ ዘኽብር እዩ። ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ‘እቲ ንትእዛዛተይ ተቐቢሉ፡ ዝሕልዎ ንሱ እዩ ዘፍቅረኒ’ (ዮሓ. ፲፬፥፳፩/14፥21) እናበለ ከምዝመሃረና ‘ፈታዊ እግዚአብሔር፡ ንእግዚአብሔር የፍቅር እየ’ ንኽብል ክልተ ነገራት የድልዮ፡-
* ትእዛዝ እግዚአብሔር ምቕባል።
* ትእዛዝ እግዚአብሔር ምሕላው።
እግዚአብሔር ፍቕሪ ኣዳም ንኺፈልጥ ትእዛዝ ክህቦ እሞ፡ ኣዳም ድማ ክሕሉ ነይርዎ። ስለዝኾነ ኸኣ ዕፀ በለስ ትእዛዝ ተሰኪማ ናይ ሕጊ ኦም ኮይና ተዋህበቶ። ‘ካብ ኵሉ ኦም ገነት ከም ዝደለኻ ብላዕ። ካብታ ክፉእን ጽቡቕን እተፍልጥ ኦም ግና ካብኣ ምስ እትበልዕ መዓልትስ ሞት ክትመውት ኢኻ።’ (ዘፍ. ፪፥፲፮/2፥16)በሎ። ኣዳም፡ ነዛ ትእዛዝ እዚኣ ኣኽቢሩ፡ ክብርን ጸጋን ከይተነከዮ ንሾብዓተ ዓመታት ምንባሩ ቅዱሳት መጻሕፍትን ሊቃውንትን ይምህሩና። ‘እቲ ትእዛዛት እግዚአብሔር ዝሕሉ ድማ እግዚአብሔር ኣብኡ ይነብር። ንሱ እውን ኣብ እግዚአብሔር ይነብር. . .።’ (1ይ ዮሓ. ፫፥፳፬/3፥24) ከም ዝተባህለ ኣዳም ኣብ እግዚአብሔር፡ እግዚአብሔር ከኣ ኣብ ልቢ ኣዳም ነበረ።
2. ፍጡር ምዃኑ ንኺፍለጥ፡-
ኣቐዲሙ ዲያብሎስ ፍጡር ምዃኑ ረሲዑ ፈጣሪ ኣነ እየ፡ ብምባሉ ወደቐ። ስለዚ ኸኣ እግዚአብሔር ንኣዳም ፍጡር ምዃኑን ፈጣሪ ከም ዘለዎን እተፍልጥ ምልክት (ዕፀ በለስ) ሃቦ። ወሃቢ ትእዛዝ ከም ዘሎ ተቐባሊ ትእዛዝ እውን ከምዘሎ ተፈልጠ። ኣዳም ንዅሉ ግዛእ ክበሃል ከሎ ንዅሉ ክገዝእ ካብቲ እግዚአብሔር ዝፈቐደሉ ንታሕቲ ምዃኑ ዘፍልጥ ‘ግበር ኣይትግበር’ ዝብል ናይ ምርጫ ሕጊ ተዋህቦ።
3. ናጻ ፍቓድ ንኺግለጽ፡-
ናይ ሓደ ሰብ ናጻ ፍቓድ ክፍለጥ ዝኽእል ናይ ምርጫ መሰል ምስ ዝህልዎ እዩ። ካብዚ ወፃኢ ግና ምግዳድ እምበር ናጻ ፍቓድ ክብሃል ኣይኽእልን። እግዚአብሔር ንኣዳም ‘ካብ ኵሉ ኦም ገነት ከም ዝደለኻ ብላዕ። ካብታ ክፉእን ጽቡቕን እተፍልጥ ኦም ግና ካብኣ ምስ እትበልዕ መዓልትስ ሞት ክትመውት ኢኻ።’ በሎ። (ዘፍ. ፪፥፲፯/2፡17)
በዚ ኸኣ ኣዳም ክልተ ምርጫ ተዋህቦ፡- ዝበልዖም ኣእዋም ገነትን፤ ክበልዓ ዘይተፈቕደትሉ ዕፀ በለስን። ነቶም ካልኦት ኣእዋም እንተበሊዑ ብሕይወት ኪነብር። ዕፀ በለስ እንተበሊዑ ግና ኪመውት። እግዚአብሔር ሓውን ማይን ኣብ ቅድሚኡ ቐረበሉ፡፡ ናይ ኣዳም ተራ ኸኣ ኢዱ ናብ ዝመረጾ ክዝርግሕ ነበረ። ‘ርአ! ሎሚ ሕይወትን ጽቡቕን፡ ሞትን ክፉእን ኣብ ቅድሜኻ ኣንቢረልካ ኣሎኹ። ብሕይወት ምእንቲ ክትነብርን ክትበዝኅን ኣብታ ንኽትወርሳ እትኣትዋ ዘሎኻ ሃገር እግዚአብሔር ኣምላኽካ ምእንቲ ክባርኸካ ድማ ንእግዚአብሔር ኣምላኽካ ኸተፍቅሮ፡ ብመንገዱ ኸኣ ኽትከይድ ትእዛዛቱን ሕግታቱን ፍርድታቱን ድማ ኽትሕሉ ኣነ ሎሚ እእዝዘካ ኣሎኹ። ግና'ኸ ልብኻ ንድኅሪት እንተተመልሰ እሞ እንተዘይሰማዕካ ንኻልኦት ኣማልኽቲ ክትሰግድ ከኣ እንተተሰሓብካን እንተኣምለኽካዮምን ብርግጽ ከም እትጠፍእ ብርግጽ ኣነ ሎሚ እምስክረልካ ኣሎኹ። . . . ።’ (ዘዳ. ፴፥፲፭-፲፰/30፥15-18)፤. . . ሕይወትን ሞትን፡ በረኸትን መርገምን ኣብ ቅድሜኻ ኣንቢረልካ ከም ዘሎኹ ኣባኻ ንምስክር ሎሚ ሰማይን ምድርን ጸዊዐ ኣሎኹ። እምበኣርሲ ንስኻን ዘርእኻን ብሕይወት ምእንቲ ክትነብር ሕይወት ኅረ፡ ንሱ ሕይወትካን ምናኅ ዕድመኻን እዩ እሞ ኣብታ እግዚአብሔር ንኣቦታትካ ኣብርሃምን ይስሐቅን ያእቆብን ክህቦም ዝመሓለሎም ምድሪ ክትነብርሲ ንእግዚአብሔር ኣምላኽካ ኣፍቅሮ። ቃሉ ድማ ስዓብ ናብኡ እውን ልገብ፡፡’ (ዘዳ. ፴፥፳፪/30፡22)
እምበኣር ዕፀ በለስ ዝተፈጥረት በዞም ኣብ ላዕሊ ዝተጠቕሱ ሠለስተ ምኽንያታትን ካልኦትን እምበር ንኣዳም ንምግጋይ ኣይኮነትን። ዋላ እኳ ኣዳም እንተተጋገየ እግዚአብሔር ግና መኸሮን መሃሮን ደኣ እምበር ኣኅሊፉ ኣይሃቦን። ናይ ዕፀ በለስ መፍጠሪኣ ቀንዲ ምኽንያት እንተዘይንገሮ ነይሩ ኣዳም ሰኣን ኣፍልጦ ተጋግዩ ምበልና ነይርና።
ኣዳም ፈትዩን ፈቒዱን ንእግዚአብሔር ከገልግልን ንትእዛዛቱ ኪግዛእን፡ ኣምላኽ ናጻ ፍቓድ ሃቦ እምበር ዕፀ በለስ እንተዘይትፍጠር ኣዳም፡ ብፍቓዱን ምርጭኡን ንእግዚአብሔር ምእዛዙን ዘይምእዛዙን ኣይምተፈልጠን ነይሩ።
ንኣብነት፡- ሓደ ደቁ ድልዱላት ኮይኖም ክርእዮም ዝበሃገ፡ ሥጋ ጥራይ ክበልዕሉ ዝደሊ ኣቦ ኣሎ ንበል። ካብ ክልቲኦም ደቁ ሓዲኦም ሕማም ከብዲ ስለዘለዎን ብዘይካ ሥጋ ካልእ ስለዘይሰማምዖን ሥጋ ጥራይ ይምገብ ነበረ። እቲ ኻልኣይ ውላዱ ግና ናይ ኣትክልቲ፡ ኣሕምልቲ መግቢ ኣዝዩ ይፈቱ ነበረ። ሥጋ ምስ ዚበልዕ ኣቦኡ ከም ዝሕጐስ ስለ ዝተረድአ ግና ሥጋ ክበልዕ ጀመረ። ካብ ክልቲኦም እቲ ንኣቦኡ ዘሐጐሰ መኖም እዩ⋮
እቲ ቐዳማይ ውላዱ ሥጋ ዝበልዐ ካልእ ኣማራጺ ስለዝሰኣነ እዩ፤ እቲ ኻልኣይ ግና ካብ ድሌት ገዛእ ርእሱ ፍቓድ ኣቦኡ ኣቐዲሙ ሥጋ በልዐ።
ኣዳም እውን ከምኡ እዩ። ዕፀ በለስ እንተዘይትነብር ነይራ ብገዛእ ፍቓዱ ንፍቓድ እግዚአብሔር ምፍጻሙን ዘይምፍጻሙን ኣይምተፈልጠን ነይሩ።
ንስሕተት ኣዳም ተሓታቲ መን እዩ⋮
1. ዕፀ በለስ ድያ⋮
ዕፀ በለስ ብገዛእ ርእሳ ዝኾነ ክትገብር ትኽእል ፍጥረት ኣይኮነትን። ናብ ኣዳም ተጓዒዛ ብልዓኒ ኣይበለትን። ዕፀ-በለስ ኣብ ልዕሊ ኣዳም ሞት ዘምጽአት ውን መርዛም ብምዃና ኣይኮነትን። ኣቐዲምና ከም ዝርኣናዮ ዕፀ-በለስ ። ምእዛዝን ዘይምእዛዝን ትገልጽ ምልክት እያ። ደኃር ከኣ ‘ዕፀ በለስ እንተበሊዕካ ሞት ክትመውት ኢኻ፤ እንተዘይበሊዕካ ግና ብሕይወት ክትነብር ኢኻ’ ተባሂሉ እዩ። ካብ ሕይወትን ሞትን ንኺመርጽ ናጻ ምርጫ ተዋሂብዎ እዩ። ኣዳም ከኣ ዕፀ በለስ ብምብላዕ ሞት መረጸ። ‘ንሞት’ ዝወሰነ ባዕሉ’ዩ እምበር ካልእ ኣይወሰነሉን። ስለዝኾነ ኸኣ ዕፀ በለስ ተሓታቲት ኣይኮነትን።!
2. ዲያብሎስ ድዩ⋮
‘ኣየ ኣንታ ብሩህ ኮኾብ ወዲ ወጋሕታ ከመይ ኢልካ ካብ ሰማይ ወደቕካ ንስኻ ንኣሕዛብ ዘውደቕካስ ከመይ ኢልካ ናብ ምድሪ ተደርቤኻ! ንስኻስ ብልብኻ ናብ ሰማይ ክድይብ፡ ንዝፋነይ ኣብ ልዕሊ ከዋኽብቲ ኣምላኽ ልዕል ከብሎ ኣብ ወሰን ሰሜን ኣብ ልዕሊ ኸረን ማኅበር ክቕመጥ እየ። ኣብ ልዕሊ ደመናታት ክድይብ ነቲ ኣዝዩ ልዑል ክመስል እየ በልካ።’ (ኢሳ. ፲፬፥፲፪-፲፬/14፥12-14)
‘ኣብ ሰማይ ከኣ ውግእ ኮነ ሚካኤልን መላእኽቱን ምስቲ ገበል ተዋግኡ። እቲ ገበልን መላእኽቱን ከኣ ተዋግኡዎም። እንተኾነ እቲ ገበልን መላእኽቱን ተሳዕሩ። ድኅር'ዚ ስፍራኦም ኣብ ሰማይ ኣይተረኽበን። እቲ ንብዘላ ዓለም ዘስሕታ ዘሎ ዲያብሎስን ሰይጣንን ዝበሃል ዓቢይ ገበል፡ እቲ ናይ ጥንቲ ተመን ተደርበየ።’ (ራእ. ፲፪፥፯-፲/12፥7-10)
ሰይጣን ንገዛእ ርእሱ ካብ ክብሪ ኣዋሪዱ፡ ናብ ውርደትን ሰይጣንነትን ኣቃልዐ። ከምቲ ዕንጨይቲ ምስ ዕንጨይቲ ተፈሓፊሑ ሓዊ ዚፈጥር፡ ሰይጣን ውን ትዕቢትን ሓሶትን ካብ ርእሱ ኣመንጭዩ ንርእሱ ኣጥፈአ። ከምቲ ንሱ ብገዛእ ፍቓዱ ነቲ ክብሩ ዘጥፍኦ ንሕና ውን ክንስእኖ ደለየ። ስለዝኾነ ኸኣ ናብ ሔዋን መጽአ። ክፉእ ምኽሪ መኸራ። ሔዋን ከኣ ካብታ ዕፀ በለስ ቀንጢባ በልዐት።
እሞ ኸ ቀንዲ ተሓታቲ ዲያብሎስ ድዩ∶: ኣይፋሉ! ዲያብሎስ ካብዛ ዕፀ በለስ እንተ በሊዕኹም ኣምላኽ ክትኾኑ ኢኹም ብምባል ክፉእ ምኽሪ መኺርዋ። ንሔዋን እዚ ንዕፀ በለስ ዝምልከት ድኂሩ ዝሰዓበ ካልኣይ ትምህርቲ እዩ። እቲ ቐዳማይ ዝተነግሮም ትምህርቲ፡- ዕፀ በለስ እንተበሊዕኩም ክትሞቱ ኢኹም ዝብል ትምህርቲ እግዚአብሔር!
እቲ ኻልኣይ ከኣ ዕፀ በለስ እንተበላዕኩም ኣምላኽ ክትኾኑ ኢኹም ዝብል ትምህርቲ ሰይጣን።
እግዚአብሔር እሙን ኣምላኽ ምዃኑ ባዕሉ ኣዳም ፈቲኑ ክፈልጥ ክኢሉ እዩ። ከመይ! ንሾብዓተ ዓመታት ሞት ከይረኣየ ይነብር ነይሩ’ዩ። እንተኾነ ኣዳምን ሔዋንን ብፍቓዶም ንሕጊ እግዚአብሔር ጥሒሶም ብምኽሪ ዲያብሎስ ተመርሑ። ዲያብሎስ ክፉእ ምኽሪ ጥራይ ደኣ እዩ ዝመኸረ እምበር ብኢዶም ኂዙ ኣየቝረጾምን ቈሪጹ ውን ኣየኾለሶምን። ኣመዛዚንካ ምውሳን ግደ ኣዳምን ሔዋንን እዩ ዝነበረ። ዲያብሎስ ምኽንያት ስሕተት ደኣ ይኸውን እምበር ንኽንስሕት ናይ ምግዳድ መሰል የብሉን። ቅዱስ ያዕቆብ ኣብ መልእኽቱ ‘እምበኣርሲ ንኣምላኽ ተገዝእዎ። ንዲያብሎስ ግና ተጻረርዎ እሞ ንሱ ካባኻትኩም ክሃድም እዩ። ንኣምላኽ ቅረብዎ ንሱ ውን ክቐርበኩም እዩ። ኣቱም ኃጥኣን ኣእዳውኩም ኣጽርዩ ኣቱም ሰብ ክልተ ልቢ ውን ልብኹም ኣንጽሑ።’ (ያዕ. ፬፥፯-፰/4፥7-8) ከም ዝብለና ኣዳምን ሔዋንን ንዲያብሎስ ናይ ምቅዋም መሰልን ሥልጣንን ነይርዎም እዩ። ንሳቶም ግና ንሥልጣኖምን ንመሰሎም ኣኅሊፎም ሃብዎ ። ስለዚ ኸኣ ንስሕተት ኣዳምን ሔዋንን ዲያብሎስ ተሓታቲ ኣይኮነን! ቀንዲ ተሓታቲ ባዕሉ ወዲ ሰብ እዩ። በዚ እዩ ኸኣ እግዚአብሔር ኣምላኽ ነቲ ሔዋን ብተመን እዩ ብምባል ዘቕረበቶ ምኽንያት ዘይተቐበሎ።
ውድቀት ኣዳም እንታይ ማለትና እዩ⋮
ኣዳም ወዲቑ ክንብል ከሎና ጸጋኡ ተገፊፉ፡ ካብ ክብሩ ተዋረደ ማለትና እዩ።
* ዕርቃኑ ወፅኣ፡- ንኣዳምን ሔዋንን ኽዳን ጸጋ ነበሮም። ትእዛዝ እግዚአብሔር ጥሒሶም ዕፀ በለስ ምስ በልዑ ግና ዕርቃኖም ወፅኡ። ‘ሽዑ ኣዕይንቲ ኽልተኦም ተኸፍታ። ጥራዮም ምዃኖም ድማ ፈለጡ ቈጽሊ በለስ ኣለጋጊቦም ድማ ተዓጥቑ።’። ዘፍ. ፫፥፯/3፥7
* ኃይሊ ሰኣነ፡- ፈቃደ ነፍሲ ኣብ ልዕሊ ፈቃደ ሥጋ ዝነበራ ኃይሊ ሰኣነት። ሰብ በቲ ንዓይኑ ጽቡቕ፡ ንመብልዕ ጥዑም፡ ንጥበብ ብምሃብ ከኣ ዘብህግ ኮይኑ ዝርአ ነገር ተሣዕረ። (ዘፍ. ፫፥፮/3፥6) ሰብ ንእንስሳ ክመስል ብፍቓደ ሥጋ ተሣዕረ። ‘ሰብ ክቡር ከምዝኾነ ሰኣን ምፍላጡ ከምዝጠፍእ እንስሳ መሰለ።’ (መዝ. ፵፰፡፲፪/49፥12) ንእንስሳታት ስም ዘውፅኣሎም ኣዳም፡ ንእንስሳታት ፈርሀ። ካብ እግዚአብሔር ኣምላኹ ሃደመ። መንፈሳዊ ኃይሊ ሰኣነ።
* ጋሻ ኾነ፡- ናይ ገነት በዓል ርስቲ ከምኡ ውን ናይዛ ዓለም ጐይታ ዝነበረ ሰብ ንርስቱ ስኢኑ ጋሻ ኾነ። ርስቱ ዝናፍቕ ጋሻ። ነዚ ድማ እዮም ኣብዘበን ብሉይ ዝነበሩ ኣቦታት ኣጋይሽ ኢና ዝብሉ ዝነበሩ። ‘ፈርዖን ከኣ ንያዕቆብ ክንደይ ዓመት ጌርካ∶’ ኢሉ ሓተቶ። ያዕቆብ ድማ ንፈርዖን እተን ብስደት ዝኃለፍክወን ሚእትን ሠላሳን ዓመት እየን” በሎ። (ዘፍ. ፵፯፥፰/47፥8) ‘ኣነ ናብ ምድሪ ዝመጻእኹ እየ እሞ ከም ኣቦታተይ ከኣ ጋሻ እየ።’ (መዝ. ፴፰፡፲፪/39፥12)
* ሰላም ሰኣነ፡- ኣዳም ሰላማዊ ኾይኑ እዩ ዝተፈጥረ፡፡ ሕጊ እግዚአብሔር ኣብ ዝጠሓሰሉ ጊዜ ግና ሰላሙ ኣጥፍአ። ተጨነቐን ተረበሸን። ፈሪሁ ውን ተኃብአ። ከመይ! ኃጥእ ብሰላም ክነብር ስለዘይክእል መኅብኢ ኣናደየ።
* ናጽነት ሰኣነ፡- ኣዳም ብናጽነት ዝነብር ናጻ ፍጡር እዩ ነይሩ። ሕይወትን ሞትን ናይ ምምራጽ መሰል ነበሮ። ሕጂ ግና ንሞት መሪጹ፡ ብማእሠር ሞት ተኣሥረ። ቅዱስ ሓዋርያ ጳውሎስ ‘ካብ ኣዳም ክሳብ ሙሴ ሞት ነጊሡ’ ሮሜ ፭፥፲፬/5፥14 ከምዝበሎ ንጉሥነት ኣዳም ተሪፉ ባርያ ኾነ።
* ሕያውነት ሰኣነ፡- ኣዳም ሕያው ኮይኑ ንኽነብር እኳ እንተተፈጥረ፡ ንሞት ብገዛእ ርእሱ ብምዕዳሙ መዋቲ ኾነ። ከም እንስሳ መዋትን በስባስን ኾነ። ብወሪደ መቃብር ወሪደ ሲኦል ተፈሪድዎ ብነፍሱ ናብ ሲኦል ወረደ።
* በዓል ዕዳ ኮነ
ኣዳም ብገዛእ ርእሱ ዕዳ ኣምጽአ። ሞት ዝኣክል ዕዳ ተሰከመ። ነዚ ዕዳ እዚ ግና ኪኸፍሎ ኣይከኣለን።
ንገነት ሰኣና፡- ኣዳም ዝነበሮ ርስቲ ስኢኑ ተባረረ። ገነት ተዓጽወቶ። ስደተኛ ኾይኑ ድማ ተረፈ። እግዚአብሔር ኣምላኽ ሕያዋን እምበር ኣምላኽ ምዉታን ኣይኮነን እሞ (ማቴ. ፳፪፥፴፪/22፥32) ሞት ዝተሰከሙ ኣዳምን ሔዋንን እቲ ምስ ኣምላኽ ሕያዋን እግዚአብሔር ዝነበሮም ርክብ ተቛረጸ።
. . . ይቕጽል!
ወስብሐት ለእግዚአብሔር


text:
ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ደች ስልጣን ለቂቖም
መቐለ ለካቲት 07/2010(ድወት) ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ደች(ኔዘርላንድ) ብምክንያት ዝፈፀምዎ ሓሶት ስልጣን ለቂቖም፡፡
ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ሃልቤ ዚጅለስትረ ኣብ 2017ዓ.ም.ፈ ወርሒ መጋቢት ንዝተካየደ መረፃ ዝተጠቀምሉ መለዓዓሊ ምስ ፕረዝደንት ሩስያ ቭላድሚር ፑቲን ኣኬባ ተሳቲፈ ፕረዝደንት ፑቲን ዓባይ ሩስያ ክሃንፁ ከምዝደልዩ ተዛሪቦም ዝብል ኔሩ፡፡
ፕረዝደንት ፑቲን ንቤላሩስ፣ዩክረይን ግዝኣታት ባልቲክ እንተተካኢሉ ድማ ካዛኪስታን ጠቅሊሎም ዓባይ ሩስያ ክሃንፅ ይደሊ’የ ክብሉ ሰሚዐ ኢሎም ኔሮም ኣብ ዝሓለፈ ዓመት፡፡
እዚ ግን ፍፁም ሓሶት ምዃኑ’ዮም ባዕሎም ንጋዜጠኛታት ገሊፆም፡፡
እቲ ዝተዛረብክዎ ሓቅነትን ተቀባልነትን ዘይብሉ’ዩ ካብ ካልኣይ ወገን ዝሰማዕክዎ ምበር ኣብቲ ዝተብሃለ ኣኬባ’ውን ኣይተሳተፍኩን ድማ ኢሎም፡፡
እቶም ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ምስ ሩስያዊ መዘነኦም ሰርገይ ላቭሮቭ ሎመዓንቲ ኣብ ሞስኮ ክራኸቡ ቖፀሮ ኔርዎም’ዩ፡፡
ይኹን’ምበር ትማሊ ካልእ ኣማራፂ ዘለኒ ኣይመሰለንን ስልጣን ካብ ምልቃቅ ወፃኢ ኢሎም’ለው፡፡


text:
ምስባክ፡ እግዚአብሔርሰ ግሃደ ይመጽእ፥ ወአምላክነሂ ኢያረምም፥ እሳት ይነድድ ቅድሜሁ። “እግዚአብሔር ብግሁድ ክመጽእ እዩ አምላኽና ሱቕ አይብልን እዩ፥ አብ ቅድሚኡ እሳት ይነድድ”።
ጳጉሜን፡ እዚ ዘሎናዮ ጊዜ ከም ስርዓት ባኅሪሓሳብ ጳጉሜን እዩ፥ ጸያቒ አዋርሕ እውን ይብሃል። አብ ዘመነ ዮሓንስ 6 መዓልታት አብቶም ካልኦት ግን ሓምሽተ መዓልታት እዩ። ከም መሰጋገሪ ናይ ሓዲስ ዓመት ተራእዩ ዝተፈላለየ ባህሊ በዚ እዋን ይግበር። ሓደ ካብቲ ኩሉ ዝግበር ለይቲ ተንሲእካ አብ ሩባ ከድካ ትሕጸባዶ ማይ ጓቝመ እናተባህለ ከም ማጨሎት ተራእይ ዝኸአለ ኩሉ አብ ሩባ ከምቲ ኢየሱስ አብ ሩባ ዮርዳኖስ ዝተሓጽቦ አምሳሉ ይሕጸቡ። እዚ ኸአ ብነፍስን ብስጋን ነጺሕካ ንሓዲስ ዓመት ምእታው እውን የመልክት እዩ። አብ ሕይወትና ክነጽሕ እንከሎና ጥራሕ ኢና ምስ አምላኽ አሎና ክንብል እንኽእል። ንሓዲስ ዓመት ምስ ሓዲስ መንፈስን ጥዕናን ክንአትዎ ብማለት አብ ሩባ ወሪድና ንሕጸብ፥ በዚ እዋን ምድሪ ተስፍአ ሂባ ኩሉ አብ ምስዋትን ምውንጫፍን በጺሑ አዕዋፍ ሰማይ ድምጸን ከስምዓ ጠለበግዕ ከብቲ ኩለን ሰቢሔን ክዕንድራ ዝረአያሉ እዋን እዩ። ብሓምሊ ተዋሪዱ ዝነበረ ሸዊትን ከምኡ ተስፋ ዘራእቲ ዝርእየሉ ጊዜ ስለ ስኾነ ኩሉ ሰሚሩ ዝሕጎሰሉ ግዜ እዩ። ነዚ ኹሉ ዝሃበ አምላኽ ተመስገን ክንብሎ እሞ ምሉእ ሓጎስ ክገብረልና ብፍሉይ ክንልምኖ ይግብአና።
ጽባሕ ሰኑይ ከም አቆጻጽራ ግዕዝ ሓዲሽ ዓመት 2010 ዓ.ም. ክአቱ እዩ፥ ዓመት ሓሊፉ ዓመት ክትክእ እንከሎ አጀሚሩ ንዘብጸሓና አምላኽ ተመስገን ኢልና ክነመስግኖ ንኹሉ ነቲ አብዛ ዓመት ዝሃበና ሰናይ እናአመስገና ጸብጻብ ሕይወትና ክንገብር ግቡእ እዩ። እዚ ዓመት ከመይ ገረ አሕሊፈዮ ምስ አምላኸይ ዘሕለፍክዎ ርክብ ከመይ ነሩ ከምኡ ምስ ከማይ ዝበሉ ሰባት ከመይ አሕሊፈዮ እናበልና ሕልናና ክንምርምር እሞ ነዚ እንአትዎ ዘሎና ሓዲስ ዓመት ብዝተሓደሰ መንፈስን ምቅርራብ ክንአትዎ ይብግባእ።
ንባባትና አምላኽ ንነፍሲ ወከፍና አብዚ ሓዲስ ዓመት ክንአቱ ከሎና ክንገብሮ ዝግብአና የዘኻኽሩና ማለት አብ ነነድሕድና ክንገብሮ ዝብግብአና ሓላፍነት አሎ፥ ሓደ ሓውና ወይ ሓፍትና ካብ አምላኽን ሰብን ርሒቝ እናረአናዮ ሱቕ ኢልና ክንርእዮ አይግባእን ክንገንሖ አብ መገዲ አምላኽ ክንመልሶ ግቡእና እዩ።
አብ ሓደ ዓዲ ዓቢ ብዓል ምስተባዕለ አብ መወዳእታ ጭቃ ዓዲ ንኹሎም ተሳተፍቲ ሓደ ቍም ነገር ዘልኦ ዘረባ ከስምዖም ኮፍ ክብሉ አዘዘ። ከምዚ እናበለ ዘረብኡ ጀመረ ምስ ሓደ ሓውካ እንተ ተበአስካ እሞ በቲ ዝገበሮ ክትቀትሎ እንተ ሓሰብካ አብቶም ብጸጋሙ ዝነበሩ አተኲሩ እናጠመተ መጀመርያ ኮፍ በል ቃሊም ትምባኾኻ (ፒፓ) ቀርብ እሞ አትክኽ ምትካኽ ምስ ወዳእካ ንተጻረሪኻ ነቲ ዝገበሮ ገበን ሞት ካብ መጠን ንላዕሊ ከም ዝኾነ ክትፈልጥ ኢኻ ሽዑ አብ ክንዲ ሞት መግረፍቲ ከም ዝግብኦ ክተለሊ ኢኻ። ካልአይ ጊዜ ፒፓኻ ምላእ እሞ አጸቢቕካ ስሒብካ አትኽኽ ድሕሪኡ እቲ መግረፍቲ እውን ካብ ዓቐን ንላዕሊ ዘይግባእ ከም ዝኾነ ክትፈልጥ ኢኻ፥ አብ ክንድኡ ብዘረባ ገኒሕካ ክተፋንዎ ከም ዘሎካ ክትርኢ ኢኻ። ንሳልሳይ ጊዜ ፒፓኻ መሊእካ ክሳብ ትውድአ እንተ አትኪኽኻ ዝሓሸ ነገር ክትገብሮ ዝግብአካ አብቲ ሓውኻ ከድካ ምሕቋፉ ከም ዝኾነ ክትፈልጥ ኢኻ ኢልዎም።
አብ ትንቢት ሕዝቅኤል 33፡7-9 ዘሎ እንተ ርአና እግዚአብሔር ንሕዝቅኤል አብ ልዕሊ ህዝቡ ዝሕሉ/ዝጓሲ ገሩ ከም ዝሓረዮን ካብ ግጉይ መገዲ አብ አምላኽ ክምለሱ ቀንዲ ተልእኮኡ ከም ዝኾነ ከም ዝነገሮ ንርኢ፥ አታ ወዲ ሰብ አብ እስራኤል ሓላዊ ኽትከውን ሸይመካ አሎኹ ይብሎ። ሕዝቅኤል ንኃጥአተኛታት አብ አምላኽ ክመልስ ከም ዝተጸውዐ እምበር እቲ ኃጥእ ዝህቦ መልሲ ብዘየገድስ ንሱ ቀንዲ ተልእኮኡ ንሰባት ብዘይ ሓደ ፍርሒ ካብ ጌጋ ክምለሱ ክነግር ከም ዘልኦ እዩ።
ሕዝቅኤል አብ ጊዜ ስደት ባቢሎን ዝነበረ ንህዝበ እስራኤል አብ አምላኽ ክምለሱ ብተደጋጋሚ ዝነገረ ብፍላይ ግላዊ ምምላስ ወይ ንስሓ ከም ቀንዲ መጋበሪ ገሩ ዝዛረብ ዝነበረ ዓቢ ነብይ እዩ። ሓደ ኃጥእ ምምላስ እንተ አበዮ ከምውት ከም ዝኾነ ገሊጽሉ ንሱ ግን ክንግሮ ከም ዘለዎ ተአዚዙ። ነዚ እንተ ዘይገበረ እቲ ኃጢአተኛ ክመውት እዩ ግና ደሙ ኻባኻ ኽደልዮ እየ ተባሂሉ። እንተ ኾነ እቲ ነብይ ነቲ ኃጥእ ክምለስ ነጊርዎ እንከሎ እንተ ዘይተመልሰ እቲ ሓንቲ በደል የብሉን አብ ሞቱ ሓንቲ ሓላፍነት ዝሕተተሉ የብሉን።
እዚ ንባብ ዘዘኻኽረና ንሕና ከም ህዝቢ አምላኽ ንኩልና ዝሃቦ ዓቢ ሓላፍነት አሎና። ምናልባት እዚ ንሕዝቅኤል ነብይ ዝተባህለ ክንሰምዖ ከሎና ከመይ ገሩ እዩ አምላኽ ካልኦት ብኃጢአቶም ክንስሑ እንተ ዘይክአሉ ንአና ብሓላፍነት ዘሕትተና? እዚ ቅኑዕ አይ መስልን ክንብል ንኽእል ኢና። እንተ ኮነ ንሕና ክንገብሮን ክንፈልጦን ዘሎና ድሕነትና ምስ ናይ ከማና ዝበሉ አሕዋትን አሓትን ዝተሓሓዘ ምዃኑ ክንፈልጥ ይግብአና። እምብአር ድሕነትና ዝረጋገጽ ካልኦት አብ አምላኽ ክምለሱ እቲ ክንገብሮ እንኽእል ምስ ገበረና ጥራሕ እዩ።
ናይ ሎሚ ወንጌል ማቴ 18፡15-20 ብዛዕባ ሓላፍነት ሕውነታዊ ምእራም ይነግር። አብዚ ኢየሱስ ብዛዕባ ሓደ አባል ማሕበር ምስ ሓዉ/ሓፍቱ እንተ ተባህሰ ክገብሮን ክኽተሎን ዘለዎ አገባብን መምርሕን ይነግር።
ሓደ አባል ማሕበር እንተ በደለ ክንእርሞ ክንረብሖ ኢልና ክንክተሎ ዝግብአና አርባዕተ መገድታት ይነግረና። ኵሉ እንገብሮ አብ ዕርቅን ምሕረትን ምርድዳእን ዝዘንበለ እምበር አብ ባእስን ፍልልይን ፍርድን መቕጻዕትን ዝዘንበለ ክኸውን አይግባእን።
1ይ. ንበይንኻ ፈትን፡ ኃውኻ እንተ በደለካ ንስኻን ንሱን አብ በይንኹም ኮንኩም ግንሓዮ። አብዚ እንተ ሰምዓካ ዝበለጸ እዩ። ኢየሱስ ንሓውኻ ረባሕካ ይብለና። ረብሓ ክብሃል እንከሎ ንሓውኻ ካብ ጌጋኡ መሊስካዮ እዩ ዘስምዕ። ብክርስትያናዊ አዘራርባ ልቡ ቐይርካዮ ማለት እዩ።
2ይ. ምስ ሰባት ኮንካ ፈትን፡ እንተ ዘይሰምዓካ ምስኻ ክልተ ወይ ሠለስተ መሰኻኽር ምሳኻ ውሰድ እሞ ክትዓርቆ ፈትን። ሕጂ እውን ስምዓለይ ርአየለይ ዘይብሉ አብ ቅድሚ ውሑዳት መሰኻኽር ምፍታኑ። እዚ ክብድ ዝበለ አገባብ እዩ ስለዚ እቲ ጉዳይ እውን ክፍታሕ ይክአል እዩ።
3ይ. ንቤተ ክርስትያን ንገር፡ እዚ ክልተ አገባብ እንተ ዘይሰርሐ ንቤተ ክርስትያን ክንገር አለዎ። አብዚ ቤተ ክርስትያን ክብሃል እንከሎ ንቍምስና ማለት እዩ። አብ ቤተ ክርስትያን ምኻድ ማለት ከአ ኲኖ ሕጊ ምኻድ ማለት እዩ። ርክባት ዝጸንዑ ብክርስትያናዊ ጸሎትን ፍቕርን ብክርስትያናዊ መገዲ ክምራሕ እንከሎ ጥራሕ እዩ። አብ ቅድሚ ማሕበር ክትቀርብ እንከሎኻ ፍርዲ አይኮነን አብኡ ክርስትያናዊ ፍቕሪ ተሓድሶ ወይ ፍጹም ለውጢ ዘምጽእ እዩ።
4ይ. ከም አረማውን መጸበሓውን ቁጸሮ፡ እዚ ሰለስተ ነገራት እንተ ዘይሰርሐ ከም አረሚንን ዘይንሳሕን ኃጢአተኛ ገርካ ርአዮ ይብል። ብኹሎም ማሕበር ከም ተስፋ ዘይብሉ ዘይእረም ገርካ ምርአዩ። ካብዚ ንድሓር ከም አባል ማሕበር ክትቆጽሮ አይግባእን። እዚ ካብ አፍ ኢየሱስ እቲ ሕያዋይን መሓርን ክውጽእ እንከሎ ዘይተጸበናዮ ኮይኑ ክርአ ይክአል እዩ። እንተ ኾነ አብዚ ምስጓግ ክብል እንከሎ ካብ ማሕበር ብምሉእ ተሰጒጉ ከምብሓድሽ ምሕረት ክሓትት ንማለት እምበር ንምኹናና አይ ኮነን። ብኃጢአቱ ተአሚኑ ንስሓን ዕርቅን እንተ ለመነ ሕጂ እውን እቲ አፍደገ ክፉት እዩ።
ኢየሱስ ነዚ ምስ በለ ብቀጥታ አብ ምሳርን ምፍታሕ አብ ተልእኮ ቤተ ክርስትያን እንታይ ከምዝኾነ ገሊጹ። አብ ምድሪ ዝአሰርክምዎ ዘበለ አብ ሰማይ እሱር ክኸውን እዩ፥ አብ ምድሪ ዝፈታሕክምዎ ዘበለ ድማ አብ ሰማይ ፍቱሕ ክኸውን እዩ። እዚአን ቃላት እታ ማሕበር ብአምላኽ ዝተዋህባ አብ መንጎ አባላታ ሓድነትን አብ ምስክርነት ወንጌል ክትወፍር ክትአስርን ክትፈትሕን ምሉእ ስልጣን ከምዘለዋ ንምግላፍ ዝበሎ እዩ።
ቀጺሉ ንሓዋርያት ክልተ ወይ ሠለስተ ኾይኖም ብስመይ አብ ዝተአከቡሉ አነ ኸአ አብኡ አብ ማእከሎም አሎኹ፥ እሞ ክልተ ኻባኹም አብ ምድሪ ብዝልምንዎ ነገር ኵሉ እንተ ተሰማምዑ ካብቲ አብ ሰማያት ዘሎ አቦይ ኪወሃበኩም እዩ፥ እናበለ ነጊርዎም። አብዚ ዝሕብሮ ዘሎ ነገራት ፋሕ እንተ በሉ ወይ ከምቲ ዝድለ እንተ ዘይኮነ ብፍቕርን ብሓቅን አብ ሓደ ክመጽኡ እሞ ንአምላኽ ክጽልዩ ሽዑ አምላኽ ብመገዱን ከም ድላዩ ንጸሎቶም ይምልሰሎም። እዚ ዝበለጸ ህያብን ዝዓበየ ሓላፍነትን እዩ። ኩሉ ጊዜ አብ ማእከሎም ከም ዝርከብ አረጋጊጽሎም እዩ።
ንብጻይካ ከም ነፍስኻ አፍቅር።
አብ ትንቢት ሕዝቅኤል ነብይ ከም ሓላው ህዝቢ መጠን ነቶም አብ ጌጋ ዘለዉ አብ ንስሓ ክምለሱ ይጽውዕ። አብ ወንጌል ብሕውነታዊ መገዲ ንሓደ ዝተጋገየ ሓውና ክንዓርቀሉ እንኽእል አብነታዊ መገዲ ይብሕብረና። አብ መልእኽቲ ሮሜ 13፡8-10 ዘሎ ኸአ ፍቕሪ ምልአት ሕጊ ስለ ዝኾነት ብዘይምፍቃርኩም ዕዳ አይሃልኹም እናበለ ትርጉምን ምሉእ ፍቕርን ይነግረና። ዕዳ ፍቕሪ ቀጻልን ዘይውዳእን እዩ ማለት ኩሉ ጊዜ ክግበር ዘለዎ እዩ። አብ ክርስትያናዊ ሕውነት ዝተመስረተ ፍቕሪ ክትክእ ዝኽእል ወላ ሓደ ነገር የለን። ቅ. ጳውሎስ ነቶም አብ ሮማ ዝነበሩ ክርስትያን አብ ክርስትያናዊ ዕዳ እንተ ዘይኮይኑ አብ ካልእ ዕዳ ከይወድቁ የጠንቅቖም። አብ ነነድሕዶም ክፋቐሩ እናአተባብዖም ከምኡ እንተ ገበሩ ንሕጊ ከም ዝፍጽሙ ይነግሮም። አብዚ ቅ. ጳውሎስ ነቲ ብኢየሱስ ክርስቶስ ዝተዋህበና ዓቢ ፍቕሪ ከምብሓድስ ርኢና ክንክእል እሉ ንብጻይካ ከም ነፍስኻ ፍቶ ይብለና። እዚ እቲ ዝለዓለ ፍቕሪ ኩሉ ካልእ አብኡ ዝርከብ እዩ። ፍቕሪ ንብጻይካ ክፉእ አይትገብሮን እያ በዚ ምኽንያት እያ ናይ ኩሉ ትእዛዛት መልሲ ክትከውን እትኽእል። ቅ. ጳውሎስ አብዚ አርባዕተ ካብ ትእዛዛት እግዚአብሔር ይጠቅስ አይትዘሙ አይትቕተል አይትስረቕ (ብሓሶት አይትመስክር) ዘይገንዘብካ አይትመነ።
አብዚ ፍሉይ ሰንበት መጨረሻ ዓመት ኢየሱስ መድኃኒና ከቢድ ሓላፍነት ሕውነታዊ ፍቕር ኩሉ ጊዜ ነቒሕና አብ ልዕሊ ብጻይና ክንገብሮ ዝግብአና ይነግረና። ውሑዳት ካባና እዮም ነቲ ኢየሱስ ዝብሎ ሓውኻ እንተ በደለካ ከድካ ንስኻን ንሱን አብ በይንኹም ኬንኩም ግንሓዮ ዝብል አብ ግብሪ ዘውዕሉ። ከምኡ ውሑዳት እዮም ከም ሕዝቅኤል ነብይ አብ አሕዋትና ከድና ወይ ቀሪብና ካብ ጌግኦም ክንእርሞም ወይ ክንመልሶም ኢልና እንቐርቦም። ደፊርካ ንሓውኻ ወይ ንሓፍትኻ ካብ ጌግኦም ክትመልሶ ክትክተሎ ዘሎካ ነገራት አሎ፡ ትብዓት/ቆራጽነት፥ ርሕራሐ፥ ትዕግስቲ፥ ለውሃት፥ ትሕትና፥ ቅንዕና፥ አኽብሮት፥ ንጽቡቕ ስም ካልኦት ምዕቃብ፥ ልቦና፥ ጥበብ፥ አብ ፍቕሪ ዝተመርኮሰ ዘተ፥ ጽብቕ ምስማዕን ምሕረትን። ንባባትና ንሓውናን ሓፍትና ክፉእ እናገበሩ ሱቕ ብምባል ክንዛረብ ዘይምኽአልናና ዓቢ ሓላፍነት ከም ዘጉደልና ክርድአና ከም ዘለዉ ይነግሩና።
ኢየሱስ ደጊሙ ክምህረና እንከሎ አብ ዓይንኻ ዘሎ ጉንዲ ከይአለኻ አብ ዓይኒ ሓውኻ/ሓፍትኻ ዘሎ ቀበር ክትአሊ አይክአልን እዩ ይብለና። መጀመርያ ጌጋታትና ድኽመታትና ርኢና ክንክእል እሞ ሽዑ ንኻልኦት ካብ ጌግኦም ክምለሱ ክንሕግዝ ሞራላዊ ሓላፍነት ንለብስ።
ሓደ እዋን ሓደ ሰብአይ ናብ ቅ. ፍራንቸስኮስ ቀሪቡ ከምዙ ኢልዎ። ሓው ፍራንቸስኮስ ኩሉ ጊዜ እጠራጠ። አብ ቅ. መጽሓፍ ንኃጥአን ክንግስጾም ከም ዘሎና ይነግረና እንተ ኾነ ሰባት ኩሉ ጊዜ ክኃጥኡ እርኢ በዚ ኸአ ኃጢአት ክገብር ንዝረአኽዎ ክግስጽ አይርአየንን እናበለ ሓተተ። ቅ. ፍራንቸስኮስ ክሓሱብ ሱቕ ኢሉ ድሕሪ ምጽናሕ ከምዚ ኢልዎ ንስኻ ክትገብሮ ዘሎካ ከምኡ እናነበርካ ሕይወትካ ንኃጢአተኛ ይገስጾ ኢልዎ። በቲ እትነብሮ ወይ እትገብሮ ንካልኦት አብ ንስሓ ክትዕድሞም ኢኻ። ገለ አብኡ ምጥርጣር ክህልዎ ይክአል ወይ እውን ክስብ ክንድዚ ቀሊል ድዩ ክብል ይክአል።
ሎሚ አብዛ ናይ ዓመት መጨረሻ አብ ጠባይናን ርክባትና እዚ ናይ ሕጊ ሕውነት ፍቕሪ ከመይ ከምዘሎ ርኢና ንኽአል። ብሓቂዶ ንሓውናን ሓፍትና አብ መገዲ መንግስተ ሰማይ ክጉዓዙ ንሕግዞም አሎና? ጽቡቕ ክርስትያናዊ አብነት እናሃብና ብግሊ ዝእረሙሉ መገዲ ክህዙ ንነግሮም ዘሎና? ከምኡ ንገብር እንተ አሊና ንሓውና/ሓፍትና ረባሕና ዓቢ ምልክት ውዕዉዕ ፍቕሪ ከአ እዩ። እምብአር ዘሎና ሓላፍነት አብ ቅድሚ አምላኽን አብ ማሕበር ክርስትናና ዓለምና ዘሎና ርኢና ክንክእል ነስተንትን። ምስቶም ምሳና አብ ከባቢና ዘለዉ ዘሎና ርክብ ክንሕተተሉ ኢና እዚኦም ወለድና አሕዋትና ደቅና አዝማድና ጎረባብትና መሳርሕትና መሳቱና ኩሎም ዝቐርቡና ክኾኑ ይክአል። አነን ንስኹምን በቲ እንነብሮ ሓገዝቲ ክንከውን ናይ ፍቕሪ ማሕበር/ኮሙኒቲ ክንሃንጽ ዝተጸዋዕና ኢና።
ዓመትና አብ እንዛዝመሉ ዘሎና ዕለት እምብአር ነቲ ኹሉ አምላኽ ብዝተፈላለየ መገዲ ብዙሕ ህያባቱ ንዝሃበና አምላኽ ተመስገን ክንብሎ ይግባእ። ሰብ ከምስግን ድሕሪ ኽኢሉ ዕብየትን ፍቕሪ አምላክ እዩ ክርኢ ዝኽእል፥ ስለዚ አብ ቅድሚ አምላኽ ኮና ተመስገን ንበሎ፥ ከምኡ ብምፍላጥ ወይ ብዘይ ምፍላጥ ንዝበደልናዮ አብ መንበር ንስሓ አቲና ምሕረት ንሕተተሉ። ምስ ኃጢአት ከሎና ሓዲስ ዓመትና አይንእተዎ እሞ ንጸጋዊ አምላኽ ጸጋኻ ሃበኒ ንበሎ።
እንአትዎ ዘሎና ዓመት ናይ ሰላምን ፍቕርን ገሩ አብ ዓድናን ዓለምናን ምሕረቱ የውርደላን።
ብሩኽ ሓዲሽ ዓመት ብዓል ቅ. ዮሓንስ።
ኣባ ንጉሠ ፍሥሓ


text:
በስመ ኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሓዱ ኣምላክ ኣሜን!!!
ብርግጽ “ኣምላኽ ፍቕሪ እዩ” (1 ዮሓ 4፡8) ከመይ ኣዳም ቅድሚ ምፍጣሩ ኣምላኽ ኩሉ ሰናይ ዘበለ ቀሪቡ ብቅዱሳን ኣእዳው እቲ ዝዓዘዘ ፍቕሪ “ብመልክዕና ከም ምስልና ሰብ ንፍጠር” ዝብል ናይ ኣጋእዘት ዓለም ጥዑም ቃል እዩ ነይሩ (ዘፍ 1፡26)። ጣዕሙ ኣብ ምድሪ ከም መዓር ኣብ ሰማያት ከኣ ከም ያም እዩ። መልክዕን ምስልን እግዚኣብሔር ክበሃል ከሎ ደጋዊ መልክዕን ምስልን ማለት ኣይኮነን። እግዚኣብሔር ንደቂ ሰባት ዝገለጸሉ ገለ ንምጥቃስ፡ ንጽህና፡ ዘይውዳእ ብርሃን፡ ዘለኣለማዊነት፡ ቅድስና፡ ፍጹምነት፡ ፍቕሪ እዩ። ኣዳም ከም ዝሓጥእ እግዚኣብሔር ይፈልጥ ነይሩ እዩ። ሰብ ክርስዖ ዘይብሉ ግና ነጻ ፍቃድ ተዓዲሉ ምንባሩ እዩ። ብየማን ህይወት ብጸጋም ከኣ ሞት ማለት እዩ። ነጻ ፍቃድ ዝነበሮ ኣዳም ብገዛእ ምርጭኡ ንሞት መረጸ። ሕጂ’ውን ድሕሪ ሞት ፍቕሪ እግዚኣብሔር ኣምላኽ ኣይተለወጠን። ነዚ ዝምስክር ሓቂ ከኣ ፍቕሪ ከመግቦ ድሕሪ 5500 ዓመታት ብዘደንቕ ነገረ ተዋህዶ ኣብ ቅድስተ ቅዱሳን ኣደና ድንግል ማርያም ሓዲሩ ካብ ስግኣ ስጋ ካብ ነፍሳ ነፍስ ወሲዱ ንዓለም ኣብረሃ። እቲ ዘይጭበጥ ዘይድህሰስ እግዚኣብሔር ኣምላኽ ንቅዱሳን መላእክት ኣብ ቅድሚኡ ቆይሞም “ቅዱስ ቅዱስ ቅዱስ” ኢሎም ክውድስዎ፡ ብኽልተ ኣኽናፎም ገጾም ክሽፍኑ፡ ብኽልተ ኣኽናፎም ኣእጋሮም ክኽውሉ፡ ብኽልተ ኣኽናፎም ከኣ ክነፍሩ ተዓዲሎም እምበር ክርእይዎ ኣይተፈቕደሎምን። ኣብ መብልዕ ማል ብነገረ ስጋዌ ምስ ተጋህደሎም ግና ሰብን መላእክትን ሓቢሮም “ክብሪ ንኣምላኽ ኣብ ሰማያት ሰላም ከኣ ኣብ ምድሪ ኣብ መንጎ እቶም ስምረት ኣምላኽ ዘለዎም ሰባት” እናበሉ ንኣምላኽ ኣመስገኑ (ሉቃ 2)። ፍቕሩ ንኹሉ ምዃኑ ክነግር’ውን ኣብ ሩባ ዮርዳኖስ ተጠምቀ። ህዝብን ኣህዛብን ኣብ ፍቕሪ እግዚኣብሔር ሓደ ምዃኖም ብምስጢረ ጥምቀት ውሉድነት ክንቅበል ካብ ኣብራኽ መንፈስ ቅዱስን ምንጻህ ማይን ዳግም ምውላድ ግዲ ኮነ (ዮሓ 3)። እዚ ፍቕሪ ንይሁዳ መዓርገ ሓዋርያነት ክቅበል ፈቀደ። ይሁዳ ማለት ወላዲኡ ዝቀተለ ምስ ኣዲኡ ክድቅስ ዘይሓፈረ ንጎይትኡ ብ30 ቕርሺ ብሩር ዝሸጠ ፍቕሪ እግዚኣብሔር ነፊጉ ክንዲ ንስሓ ንሓንቲ ምስጢር ሒዙ ቅድሚ ጎይታናን መድሓኒናን ትንፋሱ ከሕልፍ ዝሃቀነ እዩ። ፍቕሪ ብፍቕሪ እምበር ፍቕሪ ብጥበብ’ዛ ዓለም!፤ ኣይግድን። ካብ “ህያው ክትከውን ኢኻ” ዝብል ግርማ ዝመልኦ ድምጺ እግዚኣብሔር እንታይ ዝዓቢ ኣሎ፤ ፍጹም የለን ኣሕዋተየ። እንትርፎ ንገዛእ ነፍስና ክንብድል እምበር ንእግዚኣብሔር ዝግባእ ፍቕሪ ሂብናዮ ኣይንፈልጥን። ኣብ ቅዱስ ቃሉ (1 ዮሓ 4፡15) “ኣምላኽ ፍቕሪ እዩ እቲ ኣብ ፍቕሪ ዚነብር ከኣ ኣብ ኣምላኽ ይነብር ኣምላኽውን ኣብኡ ይነብር” ይብለና። እስከ ንሕተታ ንነፍስና “ኣበይ ክትነብሪ ትደልይ” ንበላ፤ እታ ካባና ዝደልያ እግዚኣብሔር “ንእግዚኣብሔር ኣምላኽካ ብምሉእ ልብኻን ብኹሉ ነፍስኻን ብኹሉ ሓይልኻን ብኹሉ ሓሳብካን ኣፍቅሮ፡ ንብጻይካ ድማ ከም ነፍስኻ ኣፍቅር”” ትብል እያ (ሉቃ 10፡27)። ብምሉእ ልብኻ ማለት፡ ንኣብነት፡ ሓደ ካብ ባሕታውያን ኣቦታትና እናኸደ ይጽሊ ኣብ ዝነበረሉ ግዜ ሃንደበት ክልተ ማላእክት ሓደ ብየማኑ ሓደ ብጸጋሙ ይኸዱ ከምዘለው ኣስተውዓለ። ናብ ሓዲኦም ክርኢ ኢሉ ግን ኣይሓሰበን። ምኽንያቱ ምስ ልዑል ባህሪ ዝኾነ እግዚኣብሔር ኣምላኽ ይዛረብ ምንባሩ፡ ልቡ ምስ እግዚኣብሔር ብጸሎት ዓሪጋ ስለዝነበረት እዩ። ብሕልንኡ ከምዚ እናበለ ከኣ ንነፍሱ ይዛረባን ይወቕሳን ነበረ “መላእክት ይኹኑ ሊቃነ መላእክት ካብ ክርስቶስ ኣምላኸይ ዝፈልየኒ የለን!” (ብፁእ ቅዱስ ኣቡነ ሽኖዳ-3ይ)። ምኽንያቱ ብምሉእ ልቡ ምስ ክርስቶስ ስለዝነበረ። ሓንቲ’ኳ ከየትረፈ ምስ ጎይትኡ ነበረ። ምሉእ ማለት ጎደሎ ዘይብሉ ማለት እዩ። ስለዚ “ንወዱ በጃ ክሳዕ ዝህብ ክንድዚ ንዓለም ኣፍቀራ” (ዮሓ 3፡16) ዝብል ቅዱስ ፍቕሪ ስለዝሃበካ ንስኻ ፍቕርኻ ክትህቦ እንታይ ምኽንያት ኣለካ፤ ጎይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ብተግባር ዝመሃረና ”ኣነ ግና እብለኩም ኣሎኹ፡ ጸላእትኹም ፍተዉ፡ ንዚረግሙኹም መርቑ። ውሉድ ኣብ ሰማያት ዘሎ ኣቦኹም ምእንቲ ኽትኮኑ፡ ንሱ ንኽፉኣትን ንሕያዎትን ጸሓይ የብርቕ፡ ንጻድቃንን ንሓጥኣንን ድማ ዝናም የዝንም እዩ እሞ፡ ንዚጸልኡኹም ጽቡቕ ግበሩ፡ ስለቶም ዚጸርፉኹምን ዚሰጉኹምን ጸልዩ” (ማቴ 5፡44)። ጎይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ንጸላእቱ መጀመርያ ኣፍቐረ። ኣይሁድ ንበርባን ክፍተሓሎም ኣብ ክንድኡ ከኣ ኣበር ዘይብሉ ንጹህ ገንሸል “ይሰቐል፡ ደሙ ኣባናን ኣብ ደቅናን ይኹን” (ማቴ 27፡20-25) ኢሎም ክጭርሑ ከለው ጎይታ ግና ብኣንጻሩ ንድሕነቶም ይጽሊ ነበረ “ኦ ኣቦይ ዚገብሩዎ ኣይፈልጡን እዮም እሞ ሕደገሎም” (ሉቃ 23፡34)። ጎይታናን መድሓኒናን ክኹንኖም ኣይሓለነን፡ ብደም ዝረኸሰ ኣእዳዎም ኣይራኣየን። ምሉእ ፍቕሪ ግና ሃቦም። ክድሕኑ ክመሓሩ ናብ’ቲ ስፈር ቅዱሳን ክኣትው ጸለየሎም። ናይ ክርስቶስ ቤተ-ሰብ ክንበሃል እንተኾይና እምበኣር ምሉእ ፍቕሪ እግዚኣብሔር ምስ ዝህልወና ጥራሕ እዩ። ነዚ ዓቢ ጸጋ ንዓቅቦ። በዚ ከኣ ጸላኢ ዝበሃል ብዘይካ ድያብሎስ ካልእ ኣይክህልወናን እዩ። ብኻልእ ወገን ነዚ ዘገርም ፍቕሪ ዘስተማቐረ ቅዱስ ለንጊኖስ ንውሰድ። ቅዱስ ለንጊኖሰ ማለት ንጎይታናን መድሓኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ብኹናት ዝወግኦ ወትሃደር እዩ ነይሩ(ዮሓ.19፡34)። ንቕሩብ እሞ ነስተውዕል ክርስቶሳውያን! ጎይታ ፍጹም ፍቕሪ ስለዘለዎ እዚ ወተሃደር’ዚ ቅዱስ ለንጊኖስ ክበሃል በቒዑ። ንምንታይ እንተ ኢልና፡ ብሓቂ ጻድቕ ምዃኑ ስለዝመስከረን (ሉቃስ 23፡47)፡ እቲ ዘቃጽል ፍቕሩ ስለዝተመገበን እዩ። "ኣነ ቅዱስ እየ እሞ ቅዱሳን ኩኑ" (1 ጰጥ 1፡16) ቅዱስ ስለ ዝኾነ ኩሎም ሕሩያቱ ቅዱሳን ክኾኑ ዕድል ሃበ። ኣየናይ ፍቕሪ ኢና ነፍቕር ዘለና፤ ካልእ ዓይነት ፍቕሪ ይጽነሓልና። ምኽንያቱ ካልእ ፍቕሪ እንተ ኣእቲና ንኣምላኽ ንኽሕዶ ኣለና። ኣቦና ኣብርሃም ዓርኪ እግዚኣብሔር ክኸውን ዝበቐዐ “ካብ ምድርኻን ካብ ኣዝማድካን ካብ እንዳ ኣቦኻን ኣነ ናብ ዘርእየካ ምድሪ ኣቢልካ ውጻእ” ምስ በሎ ፍቕሪ እግዚኣብሔር ስለዝሓደሮ ዓቢ ባህታ ተሰመዖ (ዘፍ 12)። ኣቦና ኣብርሃም መስዋእቲ ቀሪቡ ንእግዚኣብሔር ክጽበ ምሉእ መዓልቲ ኳኻት ክሰጉግ ይውዕል ነይሩ። ከይተሃከየ ንእግዚኣብሔር ይጽበ ነበረ። ኣብ ካልእ’ውን ኣቦና ኣብርሃም ጋሻ ከይተቀበለ እኽሊ ኣይለክፍን ነበረ። ድያብሎስ ጽቡቕ ነገር ስለዘይፈቱ ናብ ኣብርሃም ዝመጹ ሓለፍቲ መንገዲ (ኣፍቀርቲ ኣብርሃም) ብሓሶት ርእሱ ዝተፈግአ ሰብ መሲሉ “ኣብርሃም ሃሪሙኒ” ብዝብል ሓሶት መገዶም ከምዝቕይሩ ይገብር ነበረ። ኣብዚ’ውን ፍቕሪ እግዚኣብሔር ፍሉይ ምዃኑ ክገሃድ ንኣቦና ኣብርሃም ብሰለስተ ስላሴ ተገልጹሉ። እግዚኣብሔር ካብ ሰማየ ሰማያት ወሪዱ ንኣብርሃም ጋሻ ኾኖ። እዝስ ከመይ ዝበለ ፍቕሪ እዩ፤ ከምቲ ንጉስ ሰሎሞን ኣብ መሃልየ መሃልይ 6፡3 “ኣነ ናይ ፍትወይ እየ ፍትወይ ከኣ ናተይ እዩ” እናበለ ፍቕሪ ክርስቶስ ዝገለጸ፡ ንሕና’ውን “ኣነ ናይ ፍቱወይ እየ” ዝብል ቅዱስ ዜማ ፍቕሪ ብውሽጢ መዓሙቕ ልብና ንደጋግሞ!!! ንሱ’ኮ’ዩ ካብ ዘይምንባር ናብ ምንባር ዘምጸኣኒ፡ ፍቕሩ እምበር ፍቕረይ ኣይኮነን ካብ ሰማይ ዝሰሓቦ። ቶማስ “እቲ ሽንካር ኣብ ኣእዳዉ እነተ ዘይርኣኹ ኣብ ጎድኑ ኢደይ እነተ ዘየእቶኹ ኣይኣምንን እየ” ምስ በለ፡ ጎይታ ንቶማስ “ኣጻብዕካ ናብዚ ኣምጽእ እሞ፡ ናብ ጎድነይ ኣእትዋ ኣማኒ እምበር ዘይኣማኒ ኣይትኹን” ኢሉ ብሓቂ ጓሳ ኣባጊዑ ምዃኑ ኣብረሃሉ። ቶሞስ ብኣጻብዑ ዝተንከፎ ዘቃጽል መለኮት እዩ ነይሩ። ስለዝኾነ ኸኣ ቶማስ “ጎይታይን ኣምላኸይን በሎ” (ዮሓ 20፡25-27) እዚ ዘቃጽል መለኮት ፍቕሪ’ዶ ኣይኮነን። ኣምላኻዊ ፍቕሪ’ኳ ደኣ። ነቶም ዓሰርተ ሓዋርያት መጀመርያ ዝተገልጸሎም ጥራሕ ዘይኮነስ እንተላይ ንቶማስ “ኣይኣምንን እየ” ዝበለ። ዘቃጽል ፍቕሪ ስለዝነበሮ ንኹሎም ተገለጸሎም። እግዚኣብሔር ኣምላኽናስ ከመይ ዝበለ ፍጹም ፍቕሪ ኣለዎ፤ በረድን ሓዊን ኣንጻር እዮም። በረድሲ ኣይንኹን። ተኽሊ ምስ ኮስኮሰካያ ትዓቢ ንሕና’ውን ኣብ ፍቕሩ ክንዓቢ ኣሎና። ኣብ በረድ ህይወት የለን። ስለዚ ነዚ ህወት ዘለዎ ፍቕሪ ንጠቐመሉ። ሓዊ እንተዘይተጠቂምካሉ ሓምኹሽቲ ይኾውን እምበር ዝጠቕሞ የብሉን። ፍቕሪ እግዚኣብሔር ኣምላኽ እዚ ሓዊ እዩ። ብኡ ጌርና ነኣሕዋትና ነቃጽሎም። ፍቕሪ እግዚአብሔር ነፍልጦም፡ ቅዱስ ቃሉ ንመግቦም። ናይ ኩልና ሓላፍነት ስለዝኾነ። ኣብ ልዕሊ ከውሒ ዝተሃንጸት ቤተክርስትያን ኣይክትናወጽን እያ ፍጹም ኣይክትወድቅን ከኣ እያ። ፍቕሪ ክርስቶስ ምስ ኩላትና ይኹን። ናይ ቅዱሳን ኣቦታትና ጸሎቶም፡ ጥርጥር ዘይብላ ንጽህቲ ቅድስቲ እምነቶም ኣባና ጸኒዓ ትንበር። ስለ ቅዱስ ቃሉ እግዚኣብሔር ኣምላኽና ዝኸበረን ዝተመስገነን ይኹን።
ወስብሓት ለእግዚኣብሔር
ወወላዲቱ ድንግለ
ወለመስቀሉ ክቡር ኣሜን!!!


text:
ኢንዳስትሪ ዓለባ ኢትዮጵያ ይዓቢ ኣሎ: ዘጃካርታ ፖስት
መቐለ ሚያዚያ 26/2009(ድወት) ኢንዳስትሪ ዓለባ ኢትዮጵያ ዓለምለኸ ተወዳዳርነቱ እናዓበየ መፂኡ ኣሎ ክብል ዘ ጃካርታ ፖስት ገሊፁ።
ነዚ ስዒቡ ተወዳዳርነት ኢንዳስትርታት ዓለባ ኢንዶኖዢያ ይንኪ ከምዘሎ ሓቢሩ።
ምህርታት ዓለባ ኢትዮጵያ ብኮታን ታክስን ከይተዓገቱ ናብ ኣሜሪካ ዝኣትውሉ ስምምዕነት /ኣጎዋ/ ዓለምለኻዊ ተወዳዳርነት ኢንዳስትርታት ኢትዮጵያ ክዓቢ ዝለዓለ እጃም ከምዘበርከተ ሓቢሩ።
ሓይሊ ሰብን እኹል ቀረብ ሓይሊ ኤሌክትሪክን ንዕብየት እቲ ዓውዲ ካልእ እወንታዊ ግደ ዘበርከቱ ምዃኖም ዝገለፀ እቲ ድረ ገፅ ፋብሪካታት ዓለባ ቻይና ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ሰፊሕ ዕድል ንምጥቃም ናብ ኢትዮጵያ ትኹረት ከምዝገበሩ ኣመልኪቱ።
ንኮሚሽን ኢንቨስትመንት ኢትዮጵያ ፀሪሑ ዘ ጃካርታ ፖስት ከምዝፀብፀቦ ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ዓውዲ ዓለባ ንምውፋር ድሌት ካብ ሞንጎ ዘርኣዩ 124 ሰብ ሃፍቲ ወፃኢ እቶም 71 ቻይናውያነ ከምዝኾኑ ገሊፁ።


text:
ጋዜጣዊ መግለጺ ኮሚቴ ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ – ዓባይ ብሪጣንያ ብዛዕባ ህጹጽ መጸዋዕታ `ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ።`
ጋዜጣዊ መግለጺ ኮሚቴ ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ - ዓባይ ብሪጣንያ ብዛዕባ ህጹጽ መጸዋዕታ `ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ።` ዝኸበርክንን ዝኸበርኩምን ደቂ ሃገርና፥ “ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ” ዜውጽእዎ፥ ናብ ኩሉ ኤርትራዊ ዘተኮረ ህጹጽ መጸዋዕታ ኩላትና ርኢናዮ
ጋዜጣዊ መግለጺ ኮሚቴ ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ – ዓባይ ብሪጣንያ
ብዛዕባ ህጹጽ መጸዋዕታ `ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ።`
ዝኸበርክንን ዝኸበርኩምን ደቂ ሃገርና፥ “ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ” ዜውጽእዎ፥ ናብ ኩሉ ኤርትራዊ ዘተኮረ ህጹጽ መጸዋዕታ ኩላትና ርኢናዮ ኣለና። ንኹላትና ኤርትራውያን ወኪሉ ብዓለምለኻዊ ደረጃ ዝነጥፍ ኣካል ንኽፍጠር እጃምና ከነበርክት ከምዝኾንና ደጋጊምና ገሊጽና ኔርና ኢና። እዚ ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ ኣውጺኦምዎ ዘለዉ ህጹጽ መጸዋዕታ ድማ፥ ነቲ ካብ ነዊሕ ክንሰርሓሉ ዝጸናሕና ዕላማ ኬተግብር ዝሃቀነ መጸዋዕታ ስለ ዝኾነ፥ ሓንጎፋይ ኢልና ተቐቢልናዮ ኣለና። ንምዕዋቱ ድማ ዝካኣለና ክንጽዕር ምዃና ከነረጋግጽ ንፈቱ።
ከም እትፈልጡዎ ዕላማን ድልየትን ኮሚቴ ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ፥ ሕዝቢ ኣብ ከከባቢኡ ዝውክሎ መሪጹ ኮሚቴታት ከቕውም እሞ፡ እተን ብሕዝቢ ዝተመርጻ ኮሚቴታት ተጠርኒፈን ብዞባን ብደረጃ ዓለምለኸ ንሕዝቢ ዝውክል፡ ሕዝቢ ዝውንኖ ኣካል ክቑማ ዝብል እዩ። ብሸነኽና ንኹላትና ኤርትራውያን ወኪሉ ብዓለምለኻዊ ደረጃ ዝነጥፍ ኣካል ንኽፍጠር እጃምና ክንገብር ከምዝኾንና ኣቀዲምና ገሊጽና ኔርና ኢና። ኮሚቴና፥ ምስ “ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ” ኣብ ዘካየደቶ ርክባት ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ ነዚ ዕላማዚ ከሳልጥ ዝቖመ ሓይሊ ዕማም ከምዝኾነ ተረዲኣና። ነዚ መጸዋዕታዚ ክነዕውት ሓቢርና ክንጽዕር ተሰማሚዕና። ነፍሲ ወከፍ ኤርትራዊ ኤእጃሙ ኬበርክተሉ ድማ ጻዊዒትናን ለበዋናን ንገልጽ።
እዚ ዘለናዮ እዋን፡ ህላዌና ዝፋታተን ሓደገኛ መድረኽ በጺሑ ከምዘሎ ንኹሉ ጉዳይ ህዝቡን ሃገሩን ዘሕምሞ ዜጋ ብሩህ ኮይኑ ኣሎ። በዚ መሰረት ከኣ እቲ “ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ” ህጹጽ ዝበሉዎ መልእኽቲ ነዚ ዘለናዮ ግዜ ዝግባእ መጸዋዕታ ምዃኑ ዳርጋ ኩላትና ኤርትራውያን ንሰማማምዕ ኢና ዝብል እምነት ኣለና። ኩሉ ግዱስ ኤርትራዊ ግቡእ ኣቓልቦ ሂቡ፡ በብዓቕሙ ድማ ነዚ ዘለናዮ ዘመን ኣፈርክቡ ዝመጣጠን እዋናዊ ምላሽ ክህበሉ ሰብ ምሉእ ተስፋ ኢና።
ዝኸበርክንን ዝኸበርኩምን ኤርትራውያን ኣሓትናን ኣሕዋትናን፡ ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ዝወርድ ዘሎ ስቓይን፡ ውርደትንት፡ ሞትን ብፍጹም መወዳድርቲ ኣይርከቦን ኢዩ። በዚ ዘለናዮ እንተቐጺልና፥ ሃገርና ተጓሕጒሓ ክትበርስ ኢያ። ክሳዕ ሕጂ ክንደይ ዓድታት ባዲመን ከምዘለዋ ምግማቱ ኣየጸግምን ኢዩ። ብዙሓት ደቂ ሃገርና እንተሓለፈሎም ኢሎም ካብ ሃገሮም ምስ ወጽኡ ዜጋጥሞም ዘሎ ሓደጋታትን፡ ውርደትን፡ ስቓይን፡ መጭወይትን መሸጣን ቅትለትን ዘርዚርካ ዝውዳእ ኣይኮነ። ኤርትራዊ ዜጋ፣ ፍትሕን ጥቁው ምሕደራን ተሓሪሙዎ፥ ብዙሓት ዜጋታትና ብዘይፍርዲ ኣብ ማሕዩር ይበልዩን ይሞቱን ኣለዉ። እዚ ዘለናዮ ኩነታት፡ ይትረፍዶ ከም ናትና ዝበለት ንእሽቶ ሃገር፡ ዋላ ዓብይን ብዙሕ ሕዝቢ ዘሎወን ሃገራትውን ክጻወሮኦ ኣይክእላን እየን። ከምዚ ኢልና ነዊሕ ክንጸንሕ ኣይንኽእልን ኢና። እዚ እዩ ድማ ነዚ ዘለናዮ እዋን፥ “ዘመን ኣፈርክቡ” ዜብሎን “ህጹጽ” ረድኤት ከኣ ዜድልዮን። እዚ ብባህሪ ዘይኮነ ብሰብ ዝተፈጥረ ከቢድ ሓደጋ፡ ብዘይካ ንሕና ብገዛእ ርእስና፡ ከናግፈና ዝኽእል ዝኾነ ኣካል የለን።
ብተመሳሳሊ፡ ኣብ ካልኦት ሃገራት እትርከቡ ኤርትራውያን ኣሓትናን ኣሕዋትናን፥ ብዘይ ኣፋላላይ ተሓጋጊዝኩም ወከልትኹም መሪጽኩም፡ ባዕላትኩም እትውንኑዎ ትካል ክተቑሙ ብትሕትና ንላበወኩም። በብዘለኹምዎ ብደረጃ ሃገር ወከልቲ እንተ መሪጽኩም፡ ኣብ ዝተፈላለያ ሃገራት እንርከብ ኤርትራውያን ተሓባቢርና፥ ሓደ ድልዱል ንኹላትና ኤርትራውያን ዝውክለና ኣካል ክንፈጥር ክንበቅዕ ኢና። በዚ መንፈስ`ዚ ነቲ “ዓለምለኻዊ ተበግሶ ኤርትራውያን ንምድንፋዕ ሕዝባዊ ምንቅስቓስ” ኣቕሪቦምዎ ዘለዉ ህጹጽ መጸዋዕታ፡ ህጹጽነቱ ተረዲእና ክንድግፎን ክንሠርሓሉን ክነዐውቶን ብምሉእ ሓይልና ክንሰርሕ ግቡእ ይመስለና።
ሕዝብና ክነድሕን፡ ክብረትና ክንመልስ፡ ህላዌና ክነረጋግጽ እንተደሊና፥ ሕዝቢ ኤርትራ ዝውንኖ፡ ብሕጊ ዝግዛእ፡ ብግሉጽነትን ተሓታትነትን፡ ብደሞክራስያዊ ኣገባባት ዝምራሕ ኣካል ክነቕውም ይጽናሕ ዘይባሃል መሰረታዊ ፍታሕ ኩሉ ጸገማትና እዩ።
ኣሕዋትኩም
ኮሚቴ ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ – ዓባይ ብሪጣንያ
28 ጥቅምቲ 2017 ዓ.ም.ፈ.
Subscribe ASSENNA YouTube to get Radio Assenna shows on time:


text:
ቀዳማይ ክፋል
ከተማታት ክልልና ብፕላን ክምርሓ ብዘይምኽኣለን እቲ ዝግባእ ፅባቐ ኣብ ርእሲ ዘይምውናነን ብፍላይ ድማ ፅርግያ መንገድታተን ፀበብቲ ካብ ምዃኖም ዝተልዓለ ብምጭንናቕ ትራፊክ ንግዳዊ ኮነ ማሕበራዊ ምንቅስቓስ ከተማታት ዝፍተነሉ ኩነታት እናተፈጠረ እዩ። ብዘይምግናን፣ ኣብዚ ዘመን እዚ መብዛሕቲኦም ዝሰርሑ መንገድታት ኣይከነን ዶ ድሕሪ 20 ዓመት ድሕሪ ክልተ ዓመት ዝህሉ ምንቅስቓስ መኪና እውን ኣብ ግምት ዘእትው ኣይመስሉን። ስለዝኾነ ድሕሪ ውሱን እዋን ህዝቢ ብመጓዓዝያ ዘንፀርፅረሎም ቦታታት ይበራኸቱ ኣለዉ። ነዚ ሓደ መረዳእታ ዝኾነና እውን ተጠቀምቲ ካብ ምምራሮም ዝተልዓለ ኣብ ሞንጎ ወግዒ “ኣይትፅበብ ከም መንገዲ ዓዲ ሹምዱሑን” ዝብል ብሂል ኣታኣታትዮም ኣለዉ።
ክፍተት ፕላን ከተማታትና ብፀገም ፅባቐን ምጭንናቕን ትራፊክን ጥራሕ ዝግለፅ ኣይኮነን። ሓደ ዝተሰርሐ ህንፃ ንመንገድን ካልኦት ግልጋሎት ከተማን ተባሂሉ እንትፈርስ ጉልበትን ግዜን በዓል ዋና ኣብ ርእሲ ምብኻኑ ኣብ መንግስቲ እውን ተወሳኺ በጀት ብምብላዕ ዘብፀሖ በሰላ ገዚፍ ምዃኑ ካልእ ጉድኣት እዩ። ንኣብነት ኣብ ዝሓለፈ ትሕዝቶ እዚ ዓምዲ ከም ዝሓበርናዮ ኣብ ከተማ ሰቲት ሑመራ ንመንገድን ሓምለዋይ ከባብን ተባሂሉ 203 ሚልዮን ብር ካሕሳ ኣባይቲ ተኸፊሉ እዩ። እዚ መጠን ካሕሳ ኣብ ቀፃሊ ንመንገድን ሓምለዋይ ከባብን ተባሂሉ ሓደ ነጥቢ ሓሙሽተ ሄክታር ዝፈርሱ ገዛውቲ እንተይሓወሰ እዩ። ከምዚኦም ዝኣመሰሉ ንኻሕሳ ተባሂሎም በቢ ከተምኡ ዝባኽኑ በጀት ኣብ መሰረተ ልምዓት እንተዝውዕሉ ኣብዛ ክልል ክንደይ ለውጢ ከምፅእ ከም ዝኽእል ንምግማቱ ኣየፀግምን። እዚ ፕላን ከተማታት ካብ ብጋናኡ ንቐፃሊ ዘምፅኦ ለውጥን ዝህቦ ቀፃልነት ዘለዎ ኣገልግሎትን ኣሚትካ ብምንቅስቓስ ካብ ብኽነት ክድሕን ዝነበረ ገንዘብ እዩ ዝባኽን ዘሎ።
እምበኣር ካብዚ ጉድለት ተበጊስና እዚ ከምዚ ዝበለ ክፍተት መበገሲኡ እንታይ ከም ዝኾነ፣ ከመይ ክፍታሕ ከም ዝኽእል፣ እቲ ፀገም ንምፍታሕ ንቀፃሊ ዝህልዎ ተስፋ እንታይ ከም ዝመስል? ኣመልኪትና ቃለ መሕትት ኣካይድና ኣለና። ጋሻና ኣይተ ተመስገን ነጋ በቲ ሓዱሽ ኣወዳድባ ሰራሕተኛታት መንግስቲ፣ ዳይሬክተር ዳይሬክቶሬት ምምሕያሽ ቤት መዘጋጃ እዮም። ኣይተ ተመስገን፣ ቀንዲ ፀገም ፕላን ከተማታት ትግራይ ዝበልዎም ነጥብታት ከምዚ ዝስዕብ የቐምጡ። እቲ ቀዳማይ ነዚ ዝመርሕ እኹል ሓይሊ ሰብ ካብ ዘይምህላው ዝብገስ ምዃኑ እዮም ዝጠቕሱ። ከም ዝፍለጥ “ዕብየት ከተማታት ብፕላን ይምራሕ” ዝብል ፖሊሲ ዝወፀ ኣብ ኢህወደግ እዩ። መብዛሕቲአን ከተማታት ትግራይ ድማ ኣብቲ ንዕብየትን ፅባቐን ከተማታት ዘይግደሱ ሕሉፋት ስርዓታት ዝተጣየሻ ብምዃነን ፀገም ፕላን ኣለወን። ኢህወደግ ናብ ስልጣን እንትመፅእ እውን እንተኾነ ኣብዛ ሃገር ልምድን ተመክሮን ዘለዎ እኹል ሓይሊ ሰብ ብዘይምንባሩ እቲ ፀገም ብዘለዎ ቀፂሉ ፀኒሑ ነይሩ ክበሃል ይከኣል። እቲ ካልኣይ ፀገም ንፕላን ከተማታት ክልልና ብዝግባእ ዝመርሕ ሕፅረት ክኢላ ሰብ ምህላው እዩ። ከም ዝፍለጥ ነዚ ክመርሕ ዝተጣየሸ ቢሮ ልምዓት ከተማ ፀኒሑ ምስ ካሊእ ቤት ዕዮ ብምሕዋስ ኮንስትራክሽን ልምዓት ከተማ እዩ ኮይኑ። ፀኒሑ ካብ ውሽጢ እቲ ቢሮ ኢንስቲትዩት ከተማታት ዝተፈጠረ ኮይኑ መሊሱ ናብ ከይዲ ስራሕ ምጥርናፉ ነቲ ፕላን ከተማታት ብዝግባእ ኣብ ምፍታሕ ናይ ባዕሉ ፀገም ከም ዝነበሮ እዮም ኣይተ ተመስገን ዘረድኡ።
ካብ 1999 ክሳብ 2002 ዓ/ም ዝነበረ ኢንስቲትዩት ፕላን ከተማታት እኹል ሓይሊ ሰብን በጀትን መዲቡ ብዙሕ ስራሕ ይውግን ነይሩ። ኮይኑ ግን ብመሰረታዊ ለውጢ ከይዲ ስራሕ /BPR/ ናብ ከይዲ ስራሕ ምስ ሓወሶ እቲ ምንቅስቓስ ተዳኺሙ። ነዚ ዝተረድአ መንግስቲ ካብ 2005 ዓ/ም ጀሚሩ ኣወዳድባ ሓይሊ ሰብ ልምዓት ከተማን ንግድን ኢንዳስትርን ዳግም ብምትዕርራይ ንሕድሕድ ከተማ ፕላን ዝሰርሑ፣ ዝግምግሙን ዝከታተሉን ሓሙሽተ መሃንዲሳት ክቖፅራ መሓውር እንተዋቐር ኣመራርሓ ከተማታት ክልልና ነቲ ፀገም ክብደት እንተይሃቡ ፀኒሖም። እዚ ማለት ዘድሊ ሓይሊ ሰብ ስለ ዘይቆፀሩን ገሊኦም እውን እቲ መሓውር ገዲፎም ክልተ ሰለስተ ስለ ዝቖፅሩን ምድላው ፕላን ከተማታት ኣብ ክልል ክንጥልጠል ክኢሉ። እቲ ኣብ ክልል ዘሎ ሓይሊ ሰብ እውን እንተኾነ ብመስርሕ “ቢፒ ኣር” ሽዱሽተ ክኾን እናተገብኦ ሰለስተ ብምቑፃሩ እቲ ዝግባእ ስራሕ ንምዕዋት ከም ዘይተኽኣለ እዚ እውን ካልእ ፀገም ምዃኑ ኣይተ ተመስገን ሓቢሮምልና እዮም።
እቲ ብብርኪ ክልል ዝቑፀር ሓይሊ ሰብ ኣብ ዓመት ክሰርሖ ዝግባእ ፕላን ከተማታት እንትረአ እውን ሸሞንተ እዩ ነይሩ። ግን ብሓይሊ ሰብ ብፍርቂ ነክዩ እናሃለወ “ተዓፃፂፍና ንስራሕ” ብዝብል ኣብ ዓመት 20 ፕላን ከተማታት ይሰርሕ ኣሎ። ዋላ እኳ ኣብ ፅፈት እቲ ፕላን ናይ ባዕሉ ፀገም እንተሃለዎ እዚ ውሱን ሓይሊ ሰብ ብኸምኡ እውን ንኩለን ከተማታት ክበፅሐለን ኣይከኣለን። ምኽንያቱ ፕላን ዘይብለን ከተማታት እንትሓታ እተን ዝነበረን ድማ ፕላነን ወዲአን ካሊእ ሓዱሽ ፕላን ዝጠልባሉ ኩነታት ስለዝፍጠር እዩ።
ካብዞም ዝተሓበሩ ፀገማት ብምብጋስ እውን እዩ ዓሚቕ መፅናዕቲ ዘይብሉ “ስኬች ፕላን” ዝበሃል ተዳልዩ ንከተማታት ዝወሃብ ዘሎ። ስኬች ፕላን እተን ከተማታት ካብ ሱቕ ኢለን ገዛውቲ ዝፅፍፀፈን መንገደን ውሱናት ማሕበራዊ ግልጋሎት ከመይ ከምዘተኣናገዱ ቦታ ንምንፃር ተባሂሉ ዝወፅእ እዩ። ብምዃኑ እውን ንቀፃሊ ኣብታ ከተማ ክህሉ ዝኽእል ምስ ንግድን ኢንቨስትመንትን ተዛሚዱ ቁጠባዊ ምትእስሳር ከምኡ እውን ዝህሉ በዝሒ መጓዓዝያ፣ ከም ማይ፣ ቴሌ፣ መብራህቲ፣ ጥዕናን ትምህርትን ዝኣመሰሉ ማሕባራዊ ግልጋሎት ኣቐዲምካ ብምእማት ዝስርሑ ኣይኮኑን። እዚ ኣካይዳ ድማ እቲ ንዕዘቦ ዘለና ንመንገድን ካልኦትን እናተብሃለ ምፍራስ ገዛውትን ንካሕሳ ዝወፅእ ብኽነት ገንዘብ መንግስቲ የስዕብ ኣሎ። ክቕፅል እዩ።


text:
ክቡራትን ክቡራንን ሰማዕትና ናይቲ ዓመት መጸ ኣብ ዘመነ ጾመኣርባዓ ሰባኬ ቤተ ር.ሊ.ጳ ኣባ ካንታላመሳ ንጾም ዝምልከትን መሰናደዊ ትንሣኤን ዝኸውን ስብከት ሶሙን ሶሙን ናይ ዝቅርብዎ ቀዳማይን ካልኣይን ክፍላት ተርጒምና ከምዝቀረብናልኩም ዝዝከር ኮይኑ ሎሚ ዘቅረብዎ ሣልሳይ ክፍሊ እውን እነሆ ተርጒምና ነቅርበልኩም፣
ሰባኬ ቤተር.ሊ.ጳ ኣብ ካንታላመሳ ንሎሚ ዝመርጽዎ ኣርእስቲ ትሕትና ዝብል ኮይኑ ‘ነፍሲወከፍኩም ካብቲ ዝግብኦ ንላዕሊ ንርእሱ ኣይገምት ንርእስኻትኩም ድማ ኣዕቢኹም ኣይትገምቱ’ እትብል ካብ መልእኽቲ ጳውሎስ ናብ ሰብ ሮማ 12.3.16 ዝተወስደ እዩ፣
‘‘ነፍሲወከፍኩም በቲ እግዚአብሔር ዝዓደሎ መስፈር እምነት ንርእሱ ልክዕ ገይሩ ይገምት እምበር፡ ካብቲ ዝግብኦ ንላዕሊ ንርእሱ ኣይገምት እናበልኩ በቲ እግዚአብሔር ዝዓደለኒ ጸጋ ንነፍስወከፍኩም እምዕደኩም ኣሎኹ፣ . . . ኣብ ነንሕድሕድኩም ተሰማሚዕኩም ንበሩ፣ ናብቶም ዝተሓቱ ደኣ እምበር ናብ ዝለዓሉ ነገራት ኣይትመጣጠሩ ንርእስኻትኩም ድማ ኣዕቢኹም ኣይትገምቱ’ (ሮሜ 12.3.16)
እዚ ቃል ኣምላኽ እዚ ዝሓቶ ዘሎ ትሕትና ንቃል ዓለም ዝግበር ዘይኮነስ ድሕሪ ፍቅሪ እቲ ዝዓበየ መንፈሳዊ ሓይሊ ምዃኑ በዚ ከኣ ነቲ ብመንፈስ ቅዱስ ተሓዲሶም ሕይወቶምን ሕይወት ማሕበሮምን ንክሃንጹ ዝምሕጸነሉ ነጥቢ የመልክት፣ እቲ ቅዱስ ጳውሎስ ደጋጊሙ ሓሳብ ኢየሱስ ክርስቶስ ይሃሉኹም ዝብሎ ብኩሉ ኩሉ ነቲ ‘እቲ ኣብ ክርስቶስ የሱስ ዝነበረ ሓሳብ ኣባኻትኩምውን ይሃሉኹም። ንሱ ብመልክዕ ኣምላኽ ክነሱ፡ ነቲ ማዕረ ኣምላኽ ምዃኑ ኸም ምምንዛዕ ኣይረኣዮን። መልክዕ ባርያ ወሲዱ ርእሱ ኣሕሰረ፡ ሰብውን መሰለ፡ ብንብረቱ ኸም ሰብ ኰይኑ ተረኸበ። ርእሱ ኽሳዕ ሞት ኣትሐተ፡ ክሳዕ ሞት ኣብ መስቀል እኳ ደኣ ተኣዘዘ።’ (ፊል 2.5-8) ክብል ንዝገልጾ ክርስቶስ ባዕሉ እውን ‘ኣነ ትሑትን የዋህ ልብን እየ ካባይ ተመሃሩ’ (ማቴ 11.29) እንክብል ንሓዋርያቱ ዝተማሕጸኖ እዩ፣ ብዛዕባ ትህትና ብዙሕ ክዝረብ ይከኣል ኮይኑ ኣብቲ ዓሚቊ ትርጉሙ እታ ናይ ክርስቶስ ትሕትና እንተዘይኰይኑ ካልእ ሰልዘየሎ ብሓቂ ትሒቱ ወይ ትሑት እዩ ክንብሎ እንኽእል ሰብ ልቢ ክርስቶስ ክህልዎ ብምቅላሱ ይውሰን፣
ቅዱስ ጳውሎስ ደጋጊሙ ንሰብ ሮማ ዝሓቶም ዓይነት ትሕትና ብቀዳምነት ካብ ዝግቦኦም ንላዕሊ ገዛእ ርእሶም ከይግምቱን ርእሶም ከየልዕሉን ብምምልካት ትሕት ክብሉ ብቦታዊ ምሳሌ ልዕሎን ትሕቶን ይናገሮም፣ ምስዚ እዚ ግን ሎዕል ዝበሉ ነገራት እኳ ደኣ ዝለዓሉ ልዕሊዖም ምንም ዘየሎ ነገራት ሃረር ክበሃል ከምዝከኣል ንክርስቶስ ሃረር ክብሉ ይምሕጸኖም፣
ቅዱስ መጽሓፋዊ ባህሊ ብዛዕባ ትሕትና እንታይ ከምዘስተምህር ንምግላጽ ቅ.ጳውሎስ ናብ ብሉይ ኪዳን ምልስ ይብል እሞ ‘ኣብ ኦሪት ትሕትና ዝምረጸሉ ቀንዲ ምኽንያት እግዚብሔር ንዕቡያት ስለዝነጽግን ንትሑታት ጸጋኡ ስለዝህብን እዩ፣ ምሳ 3.34 ኢዮ 22.29 ተመልከት፣ ንትሑት ቊሊሕ ይብሎ ንዕቡይ ግን ሕቈኡ ይህቦ መዝ 137.6. እቲ ቀንዲ ሕቶ ግን እግዚብሔር ንምንታይእዩ ንትሑታት ልዕል ዘብል ንዕቡያት ከኣ ዘዋርዶም! ነዚ ዝገልጽ ከኣ እቲ ብተደጋጋሚ ኣብ ኦሪት እንረኽቦ ‘ኣን ቀናእ ኣምላኽ እየ’ ዝብል ኮይኑ ንትሑት ዘፍቅረሉ ምኽንያት ትሑት ኣብ ሓቂ ይነብር ሓቀኛ ሰብ ኮይኑ ከኣ ይጐዓዝ፣ ትዕቢት ግን ቅድሚ ልዕልና ምዃኑ ሓሶት እዩ ስለዝኾነ ከኣ ዕቡይ ዳርጋ ሓሳዊ እዩ ክንብሎ ንኽእል፣ ብካልእ ኣዘራርባ ዘይኮንካዮ ኰንካ ክትረኤ ሒዅ ምባል ሓሶት ኣብ ርእሲ ሓሶት ክትኣልም ስለዝደፋፍእ ትዕቢተኛ ከኣ ካብዚ ከምልጥ ስለዘይክእል እዩ፣
ጥንታውያን ግሪኻውያን ፍጥረትን ሓጢኣትን ዝብላ ክልተ ቃላት ይኸብዳኦም ነረን፣ ከመይ እታ ፍጥረት ትብል ወዲሰብ ብእግዚአብሔር ስለዝተፈጥረ ኩሉ ጽቡቅ ክንሱ በታ ብነጻነቱ ዝገበራ ሓጢኣት ከኣ ክፍኣት ሕማቅ ነገራት ኵውን ገራ፣ ስለዚ ወዲሰብ ካብ ቅዱስ መጽሓፍ ክልቲኡ ጐኒ ጽቡቅን ሕማቅን ኣብኡ ከምዝርከብ ይርዳእ። ቅዱስ ጳውሎስ ነዚ ናብ ሓቀኛ ትሕትና ገጹ ብምስሓብ ትሕትና ጥበብ ምዃኑ ይገልጽ፣ ጥበብ እንተልዩ ንነገራት ከምቲ ዘለውዎ ክትፈልጦምን ክትመዝኖምን ኣየሸግረካን፣ ክተጋንን ኣይትኽእል ክተነኣኣስ ኣይትኽእል፣ ኣብ ገዛእ ርእስኻ ምስ ተመለስካ ከኣ ካብ ኩነትካ ንላዕሊ ንገዛእ ርእስኻ ክትግምት ኣይትኽእልን፣ ሓቀኛ መንነትካ ኸኣ ኣይትስሕቶን፣ መጠነ ጥበበኛ ዝኾንካሉ መጠኑ ከኣ ትሑት ኢኻ፣ መጠን ትሑት ዝኾንካሉ ከኣ ጥበበኛ ትኸውን፣ መጠን ዝተሓትካዮ ናብ ሓቂ ገጽካ ትቀርብ፣ ዮሓንስ ኣብ መልእኽቱ እግዚብሔር ብርሃን እዩ ይብለና፣ ኣብ ሓቂ እንተዘየሊኻ ትህትና ትጐድል ትሕትና ምስ ጐደለት ከኣ ጸጋ ክትርእዮን ክትፈልጦን ትጽገም፣ እታ ብትሕትና እትርከብ ጸጋ ንሓቅን ትሕትናን ሓደ ትገብረን እሞ ከምቲ ቅዱስ ጳውሎስ ዝብሎ ‘ዘይተቀበልካዮኸ እንታይ ኣሎካ’ (1ቆሮ 4.7) ኢላ በርሃው ዝበለ ሓቂ ትገልጸልካ እሞ ኣጸቢቅካ ከምእትትሕት ትገብረካ፣ ቅድስት ተረዛ ዘኣቪላ እውን ኣብዚ ትርዕም፣ ክትንየተሉ እትኽእል ዘይተቀበልካዮ ናተይ እዩ እትብሎ ብዘይ ሓንቲ ነገር ምንም የለን፣ እታ እንኮ ናተይ ትብላ ኸኣ ሓጢኣት እያ፣ መሊሱ ቅዱስ ጳውሎስ ‘ሓደ ሰብ ገለ ዘይብሉ እንከሎ ንርእሱ ኣዕብዩ እንተገመተ ይሰሓሓት’ (ገላ 6.3) ብማለት ብዝበለጸ ንሓቂ ተንበርኪኽና ተቀቢልና ትሑታት ክንከውን ይምዕደና፣
መንቀሊ ባይታናኸስ ምንም ከምዘይብልና ምርጋግጽን ምቅባልን ኮይኑ ብትሕትና ናብቲ ብዘይካይ ምንም ክትገብሩ ኣይትኽእሉን (ዮሓ 15.5) ዝብሎ ዘኪርና ምስ ቅ.ጳውሎስ ኰና ‘ክእለትና ካብ እግዚአብሔር እዩ እምበር ካብ ርእስናስ ሓንቲ’ኳ የብልናን ክንሓስብውን ኣይንኽእልን ኢና’ (2ቆሮ 3.5) ንበል፣ እቲ ሓቂ እዚ እዩ።
እዚ ጸገምዚ ምስ ኣጓነፎ ቅዱስ ጳውሎስ ብዛዕባ እቲ ክኾኖ ዝደልዮን ዝኾነን እናተገራጨው ምስ ኣጸገሞ ` ኣነ ነቲ ዝገብሮ ነገር ኣይፈልጥን እየ፣ ከመይ ነቲ ዝጸልኦ ነገር እምበር ነቲ ዝደልዮ ነገር ኣይገብሮን እየ፣. . . ስለዚ እቲ ኣባይ ሓዲሩ ዘሎ ሓጢኣት እምበር ኣነ ኣይኮንኩን . . ይዋእ ኣነ ምግዱር ካብ ናብ ሞት ዚስሕበኒ ዘሎ ሥጋይ መን ኬውጽኣኒ እዩ!’ (ሮሜ 7.14-25) እናበለ ነዚ ምንም ዘይብልካን ዘይኮንካን ክንስኻ ከምዘሎካን ከምእትኽእልን ኣምሲሉ ዘታልል ሕጊ ሓጢኣት መንፈስ ትዕቢት ኣብ ኩልና ዘሎ ስለዝኾነ ምስትውዓል የድሊ፣ እዚ እዩ እምበኣር ዝወረድና ወሪድና ኣብ ማዓሙቊ ልብና እንረኽቦ ትሕትና ዘይኮነስ ትዕቢት እዩ፣ ብዙሓት ዓበይቲ ቅዱሳን ነዚ ምስ ረኸቡ ወትሩ ከም መሕብእን መበገስን ብምጥቃም ክዕወቱ ክኢሎም፣ ኣብዚ ምስ በጻሕካ ካልኦት ኩሎም ካባኻ ዝሕሹ ምዃኖም ስለትግንዘብ ‘ንካልኦት ኩሎም ልዕለኻ ምዃኖም ሕሰብ’ (ፊሊ 2.3) ንዝብል ቃል ትኽተል፣
ናይ ትሕትና ዓባይ ኣብነት ንክትከውን ወንጌል ዘቅርበልና እኖና ድንግል ማርያም እያ፣ ሉቃ1.48 ‘ትሕትና ኣገልጋሊቱ ስለዝተመልከተ ኸአ መንፈሰይ ብኣምላኽ መድሓኒየይ ደስ ይብሎ` ብማለት ሓቀኛ ትሕትና እንታይ ምዃኑ ይገልጽ፣ ነዚ ትሕትና እዚ እግዚብሔር እዩ ዝፈልጦ ዝነበረ እምበር እኖና እግዚእትነ ማርያም ወሪኡ ኣይነበራን መንፈስ ቅዱስ ምስ መልኣ ከኣ ነፍሰይ ንእግዚብሔር ተዕብዮ ክትብል ተነቢያ፣
እዚ ግን ኩሉ ጥጡሕ ማለት ኣይኮነን! ምስ ትሕትና ዝኸይድን ከምቲ ወርቂ ብሓዊ ዝፍተን መፈተኒኡን መለለዪኡን ውርደት እዩ፣ ንኩሉ ውርደት ተጻዊርካ ምኽኣል፣ ብዙሕ ግዜ ክትንእድን ናእዳ ክትቅበል ምጽባይን ሓደገኛ እዩ፣ ነዚ ከኣ እዩ ኢየሱስ ‘ንስኻትኩም ክብሪ ሓድሕድ እናተወሃሃብኩም ነቲ ካብ እግዚአብሔር ዚመጽእ ክብሪ ካብ ዘይትደልዩስ ከመይ ጌርኩም ክትኣምኑ ትኽእሉ! (ዮሓ 5.44) እናበለ ንፈሪሳውያን ዝገንሖም፣ ንሱ ንባዕሉ ናይ ገዛእ ርእሱ ክብሪ ከምዘይደሊ እውን ኣብ ዮሓ 8.50 ይገልጽ፣
እዚ ትሕትና እዚ ንሓንሳእ ጥራሕ ዝግበር ዘይኮነስ መዋዕልካ ምሉእ ክትቃለሶ ዘሎካ እዩ፣
ከንቱነት ሓያል ጸላኢ ትሕትና እዩ ስለዝኾነ ከኣ ፓስካል ዝበሃል ጸሓፊ ዓሚቊ ሰራውሩ ኣብ ልቢ ስለዝገብር ንጠንቀቀሉ ይብል፣
እዚ ውግእ እዚ ቀሊል ከምዝኮነን ወትሩ ሰላሕታዊ መጥቃዕቲ ከምዘሎን እንከጠንቅቅ ቅ.ጳውሎስ ‘በቲ ዝረኣኽዎ ራእይ እምብዛ ትዕቢት ምእንቲ ከየሕድር ኣብ ሰውነተይ ግራጭ ተተኺሉኒ ኣሎ! ብዘይመጠን ምእንቲ ከይዕበ’ውን ሰይጣን ክሳቅየኒ ኪጸፍዓኒ ለኣኸለይ፣ ስለዚ ንእግዚአብሄር ነዚ ነገር እዚ ኬርሕቐለይ ሠለስተ ሳዕ ኣበርቲዔ ለምንኩዎ፣ ንሱ ግና ኃይለይ ብምሉኡ ኣብ ድኹማት ሰባት እየ ዝገልጾ እሞ ጸጋይ ይኣኽለካ በለኒ፣ ምእንት`ዚ ኃይሊ ክርስቶስ ኣባይ ምእንቲ ኪኀድር በቲ ብዙኅ ድኻምነተይ እምካሕ እየ፣ ድኹም እንተኾንኩ ስለ ዝብርትዕ ምእንቲ ክርስቶስ ሕማም ውርደት ስእነት ስደት ጸበባ ስቓይ ምቕባል የሐጒሰኒ፣’ (2ቆሮ 7-10)
ትሕትና ነናይ ግልና ቅድስናን ፍጽምናን ጥራይ ኣይኮነን ዘገልግል እንታይ ደኣ ንናይ ማሕበረ ክርስትያን ውህደትን ንሕንጸት ቤተክርስትያንን መሠረታዊ እዩ፣ እንክብሉ ስብከቶም ዛዘሙ።


text:
እቲ ኩባኒያ ሓዱሽ ዕድል ስራሕ ንምፍጣር ተሊሙ
መቐለ ለካቲት 30/2009(ድወት) ቻይናዊ ኩባኒያ መፍረዪ ጫማ ቲኮን 100ሽሕ ሓዱሽ ዕድል ስራሕ ኣብ ኢትዮጵያ ንምፍጣር ከምዝተለመ ገሊፁ።
እቲ ኩባኒያ ኣብ ኢትዮጵያ ብዘካየዶ ኢንቨስትመንት ብርክት ንዝበሉ ዜጋታት ልድል ስራሕ ብምፍጣር ኣብ ቑጠባ እታ ሃገር እጃሙ የበርክት ከምዘሎ ብምግላፅ ብኣንፃሩ ኣብ ኢትዮጵያ ብዘሎ ሕሳር ዋጋ ሓይሊ ሰብን ተመራፂ ፖሊሲ ኢንቨስትመንትን ተጠቃሚ ከምዝኾነ እቲ ኩባኒያ ገሊፁ ።
ኣብ 2011ዓ.ም.ፈረንጂ ኣብ ኢንቨስትመንት ኢትዮጵያ መዋእለ ንዋዩ ዘውፈረ እዚ ኩባኒያ ን6ሽሕ ዜጋታት ዕድል ስራሕ ዝፈጠረ ኾይኑ ሸርፊ ወፃኢ ኣብ ምርካብ’ውን ዝዓዘዘ እጃም ከምዘለዎ ገሊፆም ዳይሬክተር ሁጂያን ግሩፕ ዣንግ ሃሮንግ ተዛሪቦም።
ብቐፃልነት ኣብ ኢትዮጵያ 100ሽሕ ዕድል ስራሕ ብምፍጣር 10ቢሊዮን ዶላር ርእሰ ማል ንምፍራይ ትልሚ ከምዘለዎ ገሊፆም እቶም ዳይሬክተር ከም ፀብፃብ ጋዜጣ ፒፕልስ ዴይሊ።


text:
መንግስቲ ኢትዮጵያ HR 128 ከይሓልፍ ኣብ መንጎ ሃገራትና ዘሎ ምትሕብባርን ርክብን ብዝተኣሳሰር ዝኾነ ይኹን ጸቕጢ ኣይገበረን ክብሉ ሓድሽ ኣምባሳደር ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ማይክል ሬይነር ገሊፆም።ኣብ ናይ ኢትዮጵያ ናይ ኣምባሳደርነት ስርሖም ቀዳምነት ብዛዕባ ዝህቡዎም ጉዳያት እውን ተዛሪቦም ኣለው።
ኣብ ኢትዮጵያ ኣምባሳደር ኣሜሪካ ማይክል ሬይነር ቀዳምነት ዝህቡዎም ጉዳያት ክዝርዝሩ ከለው ንኢትዮጵያን ህዝባን ዘለዎም ፍቕሪ ብምቕዳም ይጅምሩ።
“ቅድሚ ኩሉ ናብ ኢትዮጵያ ምምፅአይ ማዕረ ክንደይ ሕጉስ ምዃነይ ክዛረብ እደሊ።ናይ ዲፕሎማሲ ስርሐይ ካብ ዝጅምር ኣትሒዙ ከም ቱሪስት ክበፅሓ ዝምነያ ሃገር እያ።ከም ኣምባሳደር ኣብዚ ንምስራሕ ዕድል ረኺበ ኣለኹ።እዛ እትድነቕ ሃገርን ህዝባን ብዝግባእ ንምፍላጥ ግዜ ረኺበ ኣለኹ።እዚ ዘሕጉስ ናይ ህይወተይን ናይ ስራሕን ግዜ እዩ።ምሉእ ብምሉእ ክጥቀመሉን ናብ ውፅኢት ክቕይሮን ዝብህጎ እዩ።”
ብዲፕሎማሲያዊ ሞያኦም ድማ ንሰለስተ ጉዳያት ቀዳምነት ከምዝህቡ ከምዚ ኢሎም።
“ብኣምባሳደርነት ስርሐይ ቀዳምነት ክህቦም ዝደሊ ጉዳያት ኣብ ሰለስተ ዘፈራት ዝኸፋፍሎም ይመስለኒ።እቲ ሓደ ምስ ኢትዮጵያ ዝህለወና ምሕዝነት ምሕያል እዩ።ንቁጠባዊ ምዕባለን ልምዓትን ንናይታ ሃገር ብልፅግና ብምስራሕ፡ ካልኣይ ከባቢያ ፀጥታን ምርግጋፅን ኣብ ምምፃእ ምስ ኢትዮጵያ ዘለና ሽርክና ምሕያልን ምቕፃልን እዩ።ሳልሳይ ፖለቲካዊ ሃውህው ክሰፍሕ፣ሰናይ ምሕደራ ክህልው፣ልዕልነት ሕግን ሰብኣዊ መሰልን ክኽበር ምስራሕ እዮም።”
ኣምባሳደር ማይክል ረይነር ሳልሳይ ትኹረቶም ምዃኑ ዝገለፁዎ ጉዳያት ልዕልና ሕግን ሰብኣዊ መሰላትን ኣብ መንጎ ኣሜሪካን ኢትዮጵያን ናይ ኣፈላላይ ነጥቢ ኮይኑ ዝቐፀለ እዩ።
ሓድ ሓደ ኣባላት ኮንግረስ ኣሜሪካ ተሓታትነት ዘስዕብ ሕጊ ንምውፃእ ተንቀሳቒሶም።ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብ ከይዲ ዝርከብን ብኣባል ኮንግረስ ክሪስ ስሚዝ ዝረቐቐን ናይ ኢትዮጵያ ናይ ሲሞክራስን ሰብኣዊ መሰልን ተሓታትነት ሕጊ ዝጥቀስ እዩ።
እዚ ብናይ ኮንግረስ ናይ ወፃኢ ጉዳያት ኮሚቴ ዝሓለፈ ሕጊ ብኮንግረስ ድምፂ ክውሃቦ ትፅቢት ይግበረሉ ኣብዝነበረ እዋን ንኻልእ እዋን ተመሓላሊፉ።
እዚ ዝኾነሉ ምኽንያት ድማ መንግስቲ ኢትዮጵያ ምስ ኣሜሪካ ዘለዎ ምትሕብባር ፀረ ግብረሽብራ ብምጥቓስ ብሰንኪ ዘቕረቦ ሕቶ ምዃኑ ዝተዘርግሑ ሓበሬታት ኣለው።ኣምባሳደር ረይነር ግን እዚ ዝተጋገየ እዩ ኢሎም።’’ኣነ ዝተሳተፍክሉ ከምዚ ዝበለ ፅምዶ ፈፂሙ ኣይነበረን፤ከም ኣብቶም ካልኦት ጉዳያት ኮንግረስ ከምዚ ዝበለ ሕጊ ንምውፃእ ናይ ሓሳባት ምልውዋጥ ነይሩና፤እቲ ሕጊ ኣይፀደቐን ዝፀድቕ እንተኾይኑ እውን ግልፂ ኣይኮነን’’ኢሎም።
“ኢትዮጵያ እዚ ሕጊ እዚ ከምዝተሓሳስባ ገሊፃ’ላ።ግን እቲ ዝተሓሳስቦም ጉዳይ ኣብ መንጎ ክልቲአን ሃገራትና ካብ ዘለና ዝኾነ ይኹን ምትሕብባርን ርክብን ክነተሓሕዞ ኣብ ልዕለይ ይኹን ኣብ መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ ልዕሊ ዘለው መሳርሕተይ ብዝኾነ ይኹን መንገዲ ጸቕጢ ኣይገበሩን።”
መንግስቲ ኢትዮጵያ ንፀረ-ግብረሽብራ ሕጉ ይጥቀመሉ ዘሎ ኣገባብ ከምዝተሓሳቦም ዓለምለኸ ትካላት ሰብኣዊ መሰላትን ተቓወምቲ ውድባትን ክገልፁ ፀኒሖም እዮም።
ፍሉጥ መራሕቲ ተቓዋሚ ፓርቲ ዶ/ር መረራ ጉዲና ሓዊሱ ጋዜጠኛታትን ካልኦትን ምስዚ ሕጊ ብዝተኣሳሰረ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ይርከቡ።ናይዚ ሕጊ ኣፈፃፅማ የተሓሳስበና’ሎ ናይ ዝብሉ ወገናት እምነት ተኻፈልቲ ኢና ኢሎም ኣምባሳደር ማይክል ረይነር ።
ዲቪ ሎተሪ ከቋርፅ እንተኾይኑ ዝተሓተቱ ኣምባሳደር ረይነር ዝርዝረ ሓበሬታ ከምዘይብሎም ብምግላፅ እንተኾነ ግን ኣሜሪካ ንናይ ስደተኛታት ፖሊሲኣ ብስፍሓት ኣብ ምርኣይ ከምእትርከብ ሓቢሮም።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ዜና ኤርትራ
ኤርትራ፣ ንወፍሪ ምስ ዘይምችኣ ቀዳሞት ሓሙሽተ ሃገራት ኣፍሪቃ ተረቁሓ
Radio Erena: 20 April 2018
ኤርትራ፣ ንወፍሪ ምስ ዘይምችኣ ቀዳሞት ሓሙሽተ ሃገራት ኣፍሪቃ ከምእትስራዕ ሓድሽ መጽናዕቲ ገሊጹ።
ኳንተም ግሎባዊ ትካል መጽናዕቲ ኣብ ዘዳለዎ መሐበሪ ወፍሪ ሃገራት ኣፍሪቃ ናይ 2018፣ ንወፍሪ ዘይትምችእ ኣፍሪቃዊት ሃገር ኢሉ ኣብ ቅድሚት ዘቐመጣ ሃገር ሪፖብሊክ ማእከላይ ኣፍሪቃ ክትከውን እንከላ፣ ላይበርያ፣ ሶማል፣ ኤርትራን ኢኳቶርያል ጊኒን ከኣ ብቐደም ተኸተል ይስዕብኣ።
በንጻር እዚ ኣብዚ ዝሓለፈ ዓመት፣ ዝልዓለ ናይ ወፍሪ ምንቅስቓስ ዝተራእየለን ቀዳማት ሓሙሽተ ሃገራት፣ ሞሮኮ፣ ግብጺ፣ ኣልጀርያ፣ ቦትስዋናን ኣይቮሪኮስትን'የን።
ብመሰረት እቲ መጽናዕቲ፣ ኣብዚ ዓመት'ዚ ብወፍሪ ኣብ ኣፍሪቃ ቀዳማይ ቦታ ሒዛ ዘላ ሞሮኮ 2.6 ቢልዮን ዶላር ናይ ወጻኢ ወፍሪ ክካየደላ እንከሎ፣ ናይተን ቀዳሞት ሓሙሽተ ሃገራት ብድምር 12.8 ቢልዮን ዶላር ይበጽሕ።
ኤርትራ፣ ኣብ ስነ ስርዓት ቀብሪ ሓጂ ሙሳ ዝተኣስሩ ትሕቲ ዕድመ ተፈቲሖም
Radio Erena: 18 April 2018
ኣብ እዋን ስነ ስርዓት ቀብሪ ሓጂ ሙሳ መሓመድኑር ዝተኣስሩ ትሕቶ ዕድመ፣ ዝሓለፈ ሰሙን ከምዝተፈትሑ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
እቶም ኣብ ክሊ ዕድመ 12 ክሳብ 17 ዝርከቡ ትሕቶ ዕድመ፣ መብዛሕቶም ተማሃሮ ቤት ትምህርቲ ዲያእ ኣልእስላሚያ ኮይኖም፣ ኣብ እዋን ስነ ስርዓት ቀርብሪ ሓጂ ሙሳ፣ ብኣልማማ ዝተገፈፉ'ዮም።
እቶም ትሕቲ ዕድመ፣ ኣብቲ ብ3 መጋቢት ኣብ መቓብር ሸኽ ኣላሚን ዝተኻየደ ስነ ስርዓት ቀብሪ ሓጂ ሙሳ ድሕሪ ምስታፎም፣ ኣብ ዝፋነውሉ ዝነበሩ እዋን፣ ብጉዳይ መንቀሳቐሲ ወረቐት ተገፊፎም ከምዝተወስዱ ስድራቤታቶም ምሕባሮም ኣይርሳዕን።
ባይቶ ፈረንሳ ኣብ ሓድሽ ሕጊ ስደተኛታት ዘትዩ
Radio Erena: 18 April 2018
ባይቶ ፈረንሳ፣ ብመንግስቲ ኣብ ዝቐረበ ሓድሽ ሕጊ ስደተኛታት ዘተዩ።
እቲ ባይቶ ብሰኑይ ኣብ ዘካየዶ ዓሙቕ ዘተ፣ መንግስቲ ፈረንሳ፣ ዋሕዚ ስደተኛታት ንምግታእ ዘርቀቖ ሓድሽ ሕጊ፣ ነጥቢ ብነጥቢ ድሕሪ ምዝታይ፣ ናብ ክትዕ ኣውሪድዎ።
ብመሰረት 'ቲ መንግስቲ ፈረንሳ ኣርቂቕዎ ዘሎ ሓድሽ ሕጊ፣ ሕቶ ፖለቲካዊ ዑቕባ ዘቕረቡ ስደተኛታት፣ ኣብ ውሽጢ ሰለስተ ኣዋራሕ መልሲ ክወሃቦም፣ እቶም ዝተንጽጉ ድማ ናብ ሃገሮም ክስጎጉ ዝብል ነጥቢ ይርከቦ።
ብዘይካ'ዚ፣ ካብ ፈረንሳ ክወጹ ዝተነግሮም 'ሞ ካብ ዝተፈቕደሎም ግዜ ንላዕሊ ኣብታ ሃገር ዝጸንሑ ስደተኛታት ብፖሊስ ተታሒዚም፣ ክሳብ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ኣብ ግዝያዊ ቤት ማእሰርቲ ብምጽናሕ ብግዴታ ናብ ዓዶም ክጥረዙ ዝፈቕድ'ዩ።
ስዑዲ ዓረብ፣ ሓያሎ ሃገራት ዝተሳተፍኦ ሓባራዊ ወትሃደራዊ ልምምድ ተዛዚሙ
Radio Erena: 18 April 2018
ኣብ ስዑዲ ዓረብ፣ ክካየድ ዝጸንሐ ሓያሎ ሃገራት ዝተሳተፍኦ ሓባራዊ ወትሃደራዊ ልምምድ ከምዝተዛዘመ እታ ሃገር ኣፍሊጣ።
እቲ ንኣስታት ሓደ ወርሒ ክካየድ ዝጸንሐ ሓባራዊ ወትሃደራዊ ልምምድ፣ ብኣጋጣሚ መበል 29 ስሩዕ ዋዕላ ማሕበር ሃገራት ዓረብ ኣብ ዝተዛዘመሉ፣ ንጉስ ሳልማንን ካልኦት መራሕቲ ሃገራት ዓረብን ተረኺቦም።
ኣብቲ “Gulf Shield -1" ዝተሰምየ ወትሃደራዊ ልምምድ፣ ኣመሪካ፣ ብሪጣንያ፣ ሱዳን፣ ማሊዥያ፣ ፓኪስታንን ሓያሎ ኣባላት ናይቲ ብስዑዲ ዓረብ ዝቖመ ልፍንቲ ዝርከብአን 24 ሃገራት ዝሓቖፈ ኮይኑ፣ ብነፈርቲ ኵናትን ከቢድ ብረትን ዝተሰነየ ልዕሊ 10 ሽሕ ሰራዊት ተሳቲፉ።
እቲ ኣብ ምብራቓዊ ገማግም ስዑዲ ዓረብ ዝተኻየደ ሓባራዊ ወትሃደራዊ ልምምድ፣ ኣብቲ ዞባ ቅድሚኡ ካብ ዝተኻየዱ ተመሳሰልቲ ልምምዳት ብዓይነቱን ብዝሒ ተሳተፍቱን ናይ ፈለማ'ዩ።
ባንክ ልምዓት ኣፍሪቃ፣ ኤርትራ ኣብ እትርከበን ሃገራት 12 ቢልዮን ዶላር ዝግመት ናይ ጸዓት ወፍሪ ንምክያድ ይውጥን
Radio Erena: 17 April 2018
ባንክ ልምዓት ኣፍሪቃ፣ ኤርትራ ኣብ እትርከበን 11 ሃገራት ኣፍሪቃ 12 ቢልዮን ዶላር ዝግመት ናይ ጸዓት ወፍሪ ከካይድ መዲቡ ከምዘሎ ኣፍሊጡ።
እቲ ንሓሙሽተ ዓመታት ዘንቀደ ናይ ጸዓት ወፍሪ፣ ን10ታት ሚልዮናት ነበርቲ እዘን ሃገራት ኣገልግሎት ኤሌክትሪሲቲ ንምትእትታው ዝዓለመ'ዩ።
ባንክ ልምዓት ኣፍሪቃ ነዚ ዘፍልጥ ዘሎ፣ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ኣብ ኣይቮሪኮስት፣ ርእሰ ከተማ ኣቢጃን ኣብ ጸዓት ዘተኮረ ዋዕላ ድሕሪ ምክያዱ'ዩ።
እዚ ናይ ጸዓት ወፍሪ ኣብ ቅናት ሳሕለ-ሰሓራ ንዝርከባ ኤርትራ፣ ኢትዮጵያ፣ ሱዳን፣ ጅቡቲ፣ ቻድ፣ ማሊ፣ ሰኔጋል፣ ሞሪታንያ፣ ቡርኪናፋሶ፣ ኒጀርን ናይጀርያን ዘጠቓለለ ምዃኑ ባንክ ልምዓት ኣፍሪቃ ብ9 ሚያዝያ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ ይሕብር።


text:
ኣቦ መንበር ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ብጻይ መንግስተኣብ ኣስመሮም ብ5 ሕዳር 2017 ናይ ኣባላት ሰልፊ ኣኼባ ኣካይዱ። ኣብዚ ኣብ ኩሉ ኩርነዓት ዓለም ዝርከቡ ኣባላት ሰልፊ ዝተሳተፍዎ ኣኼባ፡ ብዛዕባ ዝተፈላለዩ እዋናዊ ጉዳያት ሰፊሕ መብርሂ ሂቡ። ካብቶም ዝያዳ ቆላሕታ ዝሃቦም ዛዕባታት፡ ተሳትፎ ልኡኽ ሰዲህኤ ኣብዚ ቀረባ እዋን ብመድረኽ ተጸዊዑ ኣብ ፍራንክፈርት ዝተኻየደ ኮንፈረንስ፡ ማእከላይ ባይቶ ሰዲህኤ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ዘካየዶ 8ይ ምዱብ ኣኼባኡ ዘተኮረሎም ዛዕባታትን ዝወሰኖም ውሳነታትን፡ ከምኡ እውን ኣብዚ እዋንዚ ኣብ ኤርትራ ዝረአ ዘሎ ምዕባለታትን ኣንጻር ጉጅለ ህግደፍ ዝጐሃሃር ዘሎ ተቓውሞታትን ዝብሉ ይርከብዎም።
ኣቦ መንበር ኣብዚ መብርሂኡ፡ ኣብ ፍራንክፈርት ዝነበረና ተሳትፎ ነቲ ሰልፍና ኣቐዲሙ ዘውጸኦ ናይ ብሓባር ምስራሕ ናይ ዘተ እማመና ንምንጽብራቕን ምስ ዝተፈላለዩ ወገናት ምልውዋጥ ሓሳብን ዝሓገዘ ምንባሩ ጠቒሱ፡ ንመጻኢ እውን ነቲ “ምስ ኩሎም ኤርትራዊ ወገናት ተራኺብካ ብሓባር ዘስርሕ መዋጸኦ ምርካብ” ዝብል ርኢቶና ብዘንጸባርቕ ክንቅጽሎ ከም ዝግብኣና ጠቒሱ። ምስዚ ኣተሓሒዙ ድማ ማእከላይ ባይቶን ፈጻሚ ሽማግለን ሰዲህኤ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ኣብ ዘካየድዎም ምዱባት ኣኼባታት ዘተኮርሎም ነጥብታት ጠቒሱ፡ ብዛዕባ ዘስፈርዎም ቀዳምነታት ሓቢሩ፡ ኣባላት ሰልፊ ሎሚ’ውን ከም ወትሩ ንኹሉ ዕንቅፋታትን ብደሆታትን ብጽንዓትን ተወፋይነትን እናሓለፉ ኣብ ምትግባር እቲ ዝተተለመ መደባት ሰልፊ ከም ዝተግሁ እምነቱ ዝለዓለ ምዃኑ ኣብሪሁ። ኣብዚ ንህልዊ ጥሕሰት መሰላትን ጸረ ህዝቢ ግህሰታትን ጉጅለ ህግደፍ ንምቅዋም ዝካየደ ዘሎ ምልዕዓላት ከኣ ኣባላት ሰዲህኤ ከከም ኩነታት ከባቢኦም ተሳትፈኦም ከሕይሉ ኣተባቢዑ።
ተሳተፍቲ ኣኼባ ድሕሪ ዝርዝር መብርሂ ኣቦ መንበር ብምስማዕ፡ ኣብቶም መብርሂ ዝተዋህበሎም ዛዕባታት ዝተፈላለዩ ሕቶታት ኣቕሪቦም ግቡእ መልሲ ተዋሂቦም። ኣብዚ ኣዝዩ ስኒት፡ ምርድዳእን ዘነኣድ ተሳትፎን ዝነበሮ ኣኼባ፡ ተሳተፍቲ ኣብዚ ንርከበሉ ዘለና ተሃዋሲ መድረኽ፡ ብመሰረት ኣቐዲሙ ዝወጸ ሓቢርካ ናይ ምስራሕ እማመና ምስ ዝኾነ ቅሩብ ኣካል እንገብሮ ርክብ ጥንቅቑን ካብ ዝሓለፍናዮ ተመኩሮታት ዝመሃርን ክኸውን ከም ዝግበኦ ኣንጸባሪቖም። ምስዚ ብምትሕሓዝ ድማ እቲ ቀንዲ ኣትኩሮና ኣብ ውሽጣዊ ጉዳያትና ክኸውን ርዱእ ኮይኑ፡ ምስ ካልኦት ከማና ደለይቲ ለውጢ ሓቢርካ ምስራሕ’ውን መተካእታ ዘይብሉ ዕማም ስለዝኾነ፡ እዞም ክልተ ዕማማት ተመላሊኦም ዝኸድሉ ኣገባብ ምኽታል ከም ዘድሊ ብዙሓት ተሳተፍቲ ብተገዳስነት ኣንጸባሪቐምዎ።
ኣብ መወዳእታ ኣቦ መንበር፡ ኣባላት ሰዲህኤ ኣብዚ ኣኼባ ኮነ ኣብ ኩሉ ዕለታዊ ሰልፋዊ ተግባራት ንዘርእይዎ ተሳትፎን ተውፋይነትን ንኢዱ፡ ኣብ መጻኢ እውን መሪሕነት ከምዚ ዓይነት መድረኻት እንዳፈጠረ ብዛዕባ ዝተፈላለዩ ምዕባለታትን መደባት ኣብያተ-ጽሕፈት ፈጻሚ ሽማግለን መብርህታት ክወሃብ ምዃኑ ሓቢሩ ኣኼባኡ ደምዲሙ። ኣብዚ ኣጋጣሚ ተሳተፍቲ ኣብዚ ቀረባ ግዜ ኣብ ኢትዮጵያ ኣዲስ ኣበባ ንዝተሰወአ ውፉይ ተቓላሳይ ነፍስሄር ኪሮስ ወልደኣብ ፍሰሃየ ዘኪሮም።