text:
ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ኢጣልያ፣ መንነቶም ካብ ዘይተፈልጡ ሰባት መጥቃዕቲ ከምዝወረዶ፣ ዝተፈላለያ ማዕከናት ዜና ካብ ኢጣልያ ሓቢረን።
እቲ ኣምባሳደር፣ ብዕለት 5 ሓምለ ምሸት ከባቢ ሰዓት 11 ኣብ ከተማ ሮማ ካብ ሓደ ቤት መግቢ ኣብ ዝወጻሉ ዝነበረ እዋን ብዝወረዶ መጥቃዕቲ ብኡ ንብኡ ናብ ሆስፒታል ከምዝተወስደ ተገሊጹ።
ፖሊስ ኢጣልያ በቲ መጥቃዕቲ ንዝጠርጠሮም ሰለስተ ውልቀ ሰባት ድሕሪ ምቕያድ፣ ነቶም ክልተ ብኡ ንብኡ ክፍንዎም እንከሎ ንሓደ ግና ናብ ቤት ማእሰርቲ የእትዩዎ ኣሎ። ብመሰረት ካብ ፖሊስ ኢጣልያ ዝተረኽበ ሓበሬታ ተሓባበርቲ ናይቲ ኣብ ቀይዲ ኣትዩ ዘሎ ኤርትራዊ ክኾኑ ይኽእሉ’ዮም ዝበሎም ገና ኣብ ምድላይ ከምዘሎ ተፈሊጡ።
ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ኢጣልያ ኣብ ኡምበርቶ ዝተባህለ ፖሊክሊኒክ ሕክምናዊ ረዲኤት ተገይሩሉ ኣብ ውሽጢ ሸውዓተ መዓልቲ ክሓውይ ከምዝኾነ’ዩ ተገሊጹ።
እንተኾነ ምስቲ ኣምባሳደር ዝነበረ ውልቀሰብ ከቢድ ናይ ርእሲን መንጋጋን ማህረምቲ ስለዝወረዶ ኣብ ጽኑዕ ሕክምናዊ መርመራ ከምዝርከብ ፖሊስ ከተማ ሮማ ሓቢሩ። መንነት ናይቲ ውልቀሰብ እዚ ዜና’ዚ ናብ ስቱድዮ ክሳብ ዝኣተወሉ እዋን ኣይተገልጸን።
ፖሊስ ከተማ ሮማ መንነት ናይቲ ውልቀሰብ ብምስጢር ክሕዘሉ ዝደለየ ምኽንያት፣ ሓደ ካብ ላዕለዎት ሓለፍቲ መንግስቲ ኤርትራ ክኸውን ይኽእል’ዩ ዝብል ኣብ ሓያሎ ኤርትራውያን ጥርጣረ ኣሎ።
ነቲ ብፈተነ ቅትለት ተኸሲሱ ዘሎ ወዲ 34 ዓመት ምዃኑ ዝተነግረሉ ኤርትራዊ ናይ ጠበቓን ካልእ ወጻኢታትን ንምሽፋን፣ ድሮ ኣብ ወጻኢ ዝርከቡ ኤርትራውያን ደለይቲ ለውጢ ገንዘብ ከዋጽኡ ጀሚሮም ከምዘለዉ ከካብ ቦትኡ ዝተረኽበ ሓበሬታ የመልክት።
ብሰንኪ ግዕዙይ ምሕደራ መንግስቲ ኤርትራ፣ ኣብ ልዕሊ ሰበስልጣናቱ ተፈጢሩ ዘሎ ከቢድ ጽልኢ እንዳዓረገ ይመጽእ ከምዘሎ’ዩ ዝግለጽ። ቅድሚ ሕጂ’ውን ኣማኻሪ ፕረዚደንት ኣቶ የማነ ገብረኣብ ኣብ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ ኣብ ሓደ ናይ መዘናግዒ ህዝባዊ ቦታ ዝረኸቡዎ ኤርትራውያን፣ ክሳብ ናብ ሆቴሉ ዝኣቱ ደድሕሪኡ ብምኻድ ጸርፍን ዘለፋን ከምዘውረዱሉ ይዝከር።


c: text/html

text:
Högtrycket
ቤት ጽሕፈት ሀግትሪከት (Högtrycket) ንኩሎም ነበርቲ ሰደርሃምን ትሕቲ 25 ዝዕድሚኦም ደለይቲ ስራሕ ድሉው አዩ ። ካብ 350 ክሳብ 400 ዝኾኑ ምዝጉባት መንእሰያት ከም ደለይቲ ስራሕ ዕላምኦም ትምህርቲ ምቕጻል ወይ ስራሕ ምርካብን አዩ ።
ኣብ ቤት ጽሕፈት ሀግትሪከት መንእሰያት ደገፍ እግበረሎም ኣብ ምጽሓፍ ግላዊ ብቕዓት (CV) ን መጽናዕቲ ናይ መኪና ክልሰ ሓሳብን ትምህርቲ ብዛዕባ ቁጦባን ክህልዎም ።
ሓደ ሰብ ኣብ ዝተፈላለዩ ትካላት ከም ምዕዛብ ትካላትን ምርኻብ ምስ ወሃብቲ ስራሕን ምድላው ውጥንን መገሻታት ናይ ስራሕ ምድላይን ሓገዝ ኣለዎ ።
ከም ተወሳኺ ናይ ቓንቓን ቦታን ምልምማድን ኣብ ማአከል ጥዕና ናይ ስራሕ ምልምማድን ክተዳሉ ኣለካ ። መራሕቲ መደብ ውን ኣለዉ ከም ምፍታን ኣብ ስራሕ ወይ ውዕል ናይ ትምህርቲ ምቕጻል ምርካብን ዕድላት ።
ዋላካ ንጥፈታት ናይ ምምሕዳር ተሓታትነት አንተኾነ (KAA)፡ ኣብዚ ዝሰርሑ ሰብ ክእለት ንመሓዝን ንምትብባዕን ነቶም ትሕቲ 20 ዓመት ትምህርቲ ከይዶም ዘይ ፈልጡ መንእሰያት ናይ ስራሕ ዝምድና ምስ ሀግትሪክት (Högtrycket) ኣለዎም ።
ተወሳኺ ሌንካር

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ኣብ ፌደራል ቤት ፍርዲ ኢትዮጵያ ተኸሲሶም ካብ መአረሚ ቦታ ዝመላለሱ ክልተ እሱራት ተቐጥቂጦም ህይወቶም ምሕላፉ ሎሚ ረቡዕ ቤት ፍርዲ ምግላጹን ነቲ መጋባእያ ክከታተል ዝወዓለን ነገረ-ኢትዮጵያ ተባሂላ ትፅዋዕ ናይ ዝነበረትን ጋዜጣ ዋና ኣሰናዳኢ ጌታቸው ሽፈራው ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ገሊፁ።
ብእኒ ብስራት ብርሃኑ ዝፅዋዕ መዝገብ ክርኢ ዝተጋብአ ቤት ፍርዲ ሳልሳይ መጋባእያ ገበን ኩልሻዕ ይከታተሎ እየ ዝበለ ሕትመታ ናይ ዝተቋረፀት ጋዜጣ ነገረ-ኢትዮጵያ ዋና ኣሰናዳኢ ጌታቸው ሽፈራው ክልተ ተኸሰስቲ ብማህረምቲ ኣብቲ ቤት ማእሰርቲ ህይወቶም ምስኣኖም ኣብ መጋባእያ እቲ ቤት ፍርዲ ምግላጹ ይሕብር።
“ኣለማየሁ ዋቄ ይብሃል።ኣብ ዝሓለፈ ቆፀሮ ኣይመፀን።ስለ ምንታይ ኣይመፀን ንዝብል ሎሚ ተገሊፁ’ሎ።ብህይወት የለን እዩ ተባሂሉ።ጳውሎስ ሆስፒታል እውን ውፅኢት ሕክምና ልኢኹ እዩ።እቶም እሱራት እውን እቲ ሰብ ህይወቱ ከምዝሓለፈ ብምግላፅ ብፍላይ ብስራት ኣበራ ዝተበሃለ ተኸሳሲ መበል 15 ተኸሳሲ ምስኡ ሓቢሩ ከምዝተቐጥቀጠን እናርኣኹዎ ኣብ ቅድመይ ቀጥቂጦምዎ፣በዚ ምኽንያት እዩ ህይወቱ ስኢኑ ኢሉ” ክብል ጌታቸው ሽፈራው ገሊጹ።
ጌታቸው ብተወሳኺ እዚ ዝተፈልጠ ተኸሰስቲ ኣብ ውሽጢ ቤት ማእሰርቲ ዝለዓለ መውቃዕቲ ይፍፀመና’ሎ ዝብል ጥርዓን ብምቕራቦም ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኣፃሪዩ ሪፖርት ከቕርብ ብመሰረት ዝተወሃበ ቆፀሮ ምዃኑ ይገልፅ።
ንሱ ብተወሳኺ መዋቲ ኣለማየሁ ዋቄ ክቐትሉኒ እዮም፤ካብ ቤት ማእሰርቲ ኣውፅኡኒ ክብል ነቲ መጋባእያ ጠሪዑ ከምዝነበረ ተኸሰስቲ ነቲ ቤት ፍርዲ ኣብ ዘቕረቡዎ ጥርዓን ገሊፆም ነይሮም ይብል።
ነቲ ጉዳይ ክርኢ ዝወዓለ ቤት ፍርዲ ንኣማውታ ኣለማየሁ ዋቄ ዝምልከት ካብ ጳውሎስ ሚሊኒየም ሆስፒታል ውፅኢት ምርመራ ከምዝመፀን መዋቲ ኢንፌክሽን ነይሩዎ ምባሉ ይገልፅ።ቤት ፍርዲ ሎሚ ዘይቀረበ ናይ ሰብኣዊ መሰል ኮሚሽን ሪፖርት ንምስማዕ ተለዋጢ ቆፀሮ ከምዝሃበ ገሊፁ’ሎ።


text:
ኣቐዲመ ንኩሉ ደላይ ሰላምን ፍትሕን ዕዙዝ ሰላምታይ የቕርብ። ቐጺለ   ባህርያዊ ትዕድልቲ ደቒ ሰባት ስለዝኾነ ኩሉ ደላይ ፍትሒ ከኽብሮ ዝግባእ`ዩ። መሰረታዊ መትከል ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ሕጊ ዝሰፈረ ክብርን መሰልን ደቒ ሰባት ኢዩ።
ዝኸበርኩምን ዝኸበርክንን፣
ሎሚ ብምኽንያት ሸሞንተ መጋቢት ኣህጉራዊ ምዓልቲ ደቀንስትዮ ኣብ መንጎኹም ተረኺበ ካብቲ ብዙሕ መዳርግቲ ዘይብሉ ብዛዕባ ኣብ ልዕሊ ሙሉእ ህዝቢ ኤርትራ ብሓፈሽኡን ኣብ ልዕሊ ደቀንስትዮና ብፍላይ ዝወርድ ዘሎ ግፍዕን ኣደራዕን ንኽዛረብ ዕድል ብምርካበይ ዝስምዓኒ ሓጎስ ወሰን የብሉን።
ዲሞክራውያዊ ውድብ ዓፋር ቀይሕ ባሕሪ’ (RSADO) ኣካል ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳን እዩ። ስለዚ ድማ ንሕና፡ ንኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳንን ነተን ሓቝፉወን ዘሎ ኣባላት ውድባትን ካብ ከምዚ ዝኣመሰለ፡ ኣብቲ ድሮ ተሃዊኹ ዘሎ ዞባ ብቐሊሉ ካብ ምቍጽጻር ወጻኢ ክኸውን ዝኽእል ጎነጽ ክቝጠቡ ንጽውዕ።
ኣብ ሸፊልድ ዓዲ እንግሊዝ ዝቕመጡ ኤርትራውያን ስርዓት ህግደፍ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ንዝዝፍጽሞ ዘሎ ኩሉ መዳያዊ ግህሰት ሰባኣዊ መሰላት ብምቅዋም ብ5 ሚያዝያ ሰላማዊ ሰልፊ ኣካይዶም።


text:
Radio Erena:12 May 2020
ኤርትራ ኣብ ትርከቦ ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ፣ ካብ መወዳእታ ኣዋርሕ ናይ 2019 ኣትሒዙ ጸጸኒሑ ዘጥቅዕ ዘሎ ወራር ዕስለ ኣንበጣ፣ ኣብቲ ዞባ ከቢድ ናይ መግቢ ዋሕዲ ከየኸትል ስግኣት ከምዘሎ ውድብ መግብን ሕርሻን ደጊሙ ኣጠንቂቑ።
እቲ ውድብ ኣብ ዝዘርግሖ እዋናዊ ጸብጻብ፣ ብፍላይ ኣብ ኢትዮጵያን ሶማልን፣ ወራር ዕስለ ኣንበጣ ገና ከቢድ ጉዳይ ተውርድ ብምህላዉ፣ ኣብዘን ሃገራት ሰብኣዊ ቅልውላው ከኸትል ምዃኑ ኣሚቱ።
ብኸቢድ ተሃስያ ንዘላ ኢትዮጵያ፣ ጸረ ኣንበጣ መድሃኒት ዝነጽጋን ወራር ዕስለ ኣንበጣ ዝከታተላን ነፈርቲን ሄሊኮፕተራትን ብሓገዝ እኳ እንተተበርከተላ፣ ዛጊት ነቲ ወራር ክትቆጻጸሮ ኣይከኣለትን።
ኣብዚ እዋን’ዚ ድማ ኣብ ሃገራት ምብራቕ ኣፍሪቃ ዝወርድ ዘሎ ሓያል ዝናብ፣ ንምፍራይ ኣንበጣ ዘተባብዕ ብምዃኑ፣ እቲ ዞባ ብሓድሽ ወራር ዕስለ ኣንበጣ ክጥቃዕ ከምዝኽእል’ዩ መጠንቀቕታ ዝቐርብ ዘሎ።
ብሰንኪ ለበዳ ኮረና ቫይረስ፣ ህዝበን ኣብ ኣባይቱ ክዕጾ ኣዊጀን ዝርከባ ሃገራት ምብራቕ ኣፍሪቃ፣ ካብዚ ለበዳ ክወርድ ንዝኽእል ከቢድ ሓደጋ መኪተን እኳ እንተለዋ፣ ብድሆ ወራር ዕስለ ኣንበጣ ግና ገና ከምዘይተኣልየለን’ዩ ዝግለጽ።
ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ጥራይ ልዕሊ 3.5 ሚልዮን ህዝቢ ናይ መግቢ ዋሕዲ ከጋጥሞ ከምዝኽእል ውድብ መግቢን ሕርሻን ግምታቱ ኣስፊሩ ኣሎ።
ብመሰረት ጸብጻብ ውድብ መግቢን ሕርሻን፣ ኢትዮጵያ፣ ሶማልን ኬንያን፣ ብሰንኪ ወራር ዕስለ ኣንበጣ ኣብ ከቢድ ሓደጋ ክርከባ እንከለዋ፣ ኤርትራን ጂቡቲን ድማ ናብ ከቢድ ሓደጋ ከይወድቓ ኣብ ኣሻቓሊ ደረጃ ኣለዋ።
ሱዳን፣ ደቡብ ሱዳንን ኡጋንዳ’ውን’ውን፣ ሓደጋ ወራር ዕስለ ኣንበጣ ዘንጸላለወን ሃገራት ምዃነን እቲ ውድብ ኣብ ጸብጻቡ ኣስፊሩ።
ካብ ምብራቕ ኣፍሪቃ ወጻኢ፣ ወራር ዕስለ ኣንበጣ ኣብ የመን፣ ዖማን ፓርኪስታንን ኢራንን ከቢድ ሓደጋ ፈጢሩ ምህላዉ’ዩ ተመልኪቱ።
==============


text:
ይርጋኣለም ፍስሃ*
ራብዓይን መወዳእታን ክፋል
መፈጸምታ ናይቲ መጀመሪ
ነቲ እናወደቕኩ እናተንሳእኩ᎓ ተስፋ እናቘረጽኩ ሓቦ እናጸፈኹ᎓ ከምኡ’ውን እናነባዕኩ ሳሕቲ ከኣ እናተተስፈኹ᎓ ዝሓለፍኩዎ ህይወት እናሰሓቕኩ ከዘንትወሉ ስለ ዝበቓዕኩ ንፈጣርየይ አመስግን። ንኵሉ ደላይ ሰላምን ደጋፊ ውጹዕን ኣኽብሮተይ እገልጽ። ናባይ ብምድዋልን ኣብ መውሃቢ ርእይቶ ሓሳብኩም ብምስፋር ኰነ ደገፍኩም ብምግላጽ ሞራል ዝሃብኩምኒ ኣንበብቲ ልባዊ ምስጋናይ አቕርብ። ኣብዚ ስለስተ ክፋላት ዘቕረብኩዎ ጽሑፍ ከዳሉ ዝቐሰበኒ ቀንዲ ምኽንያት᎓ እታ ኣብ ኣብያተ-ማእሰርቲ ሃገርና ንዝርከቡ እሱራት ንምዝካር ዝተወፈየት ወርሒ መስከረም ብስቕታ ክሓልፋ ስለ ዘይመረጽኩ’የ።
ስመይ ካብ ዝርዝር እሱራት ካብ ዝወጽእ᎓ ምስ ዘከርቲ እሱራት ተጸንቢረ ዘሕልፋ ዘለኹ ናይ ፈለማ መስከረም ብምዃና᎓ ነቲ እሱራት ዘሕልፉዎ ህይወት እናሓሰብና ንኽንዝክሮም᎓ ኣብ ልዕሊ’ቲ መብዛሕትና እንፈልጦ ህይወት ቤት ማእሰርቲ᎓ ገለ ስእሊ እንተወሰኸት ብምባል’የ። ከምቲ ኣብ ጽሑፈይ ጠቒሰዮ ዘለኹ᎓ እዚ “ቍራቦ” ካብቲ ዛንታን ናይ ውሑዳት መዓልታት ፍጻመን’ዩ። ከከም እዋኑን ብዝሰፍሐን ክጽሕፎ ምዃነይን ካልኦት ድማ ብተመሳሳሊ ዛንታኦም ክጸውዩን ከኣ እትስፎ። ኣብ ዝሓለፈ ክፋላት ዘቕረብኩዎ ኣብነት ደኣ’ምበር እቲ ዝኸፈአን ዝኸበደን’ውን ኣይኰነን። ኣብያተ-ማእሰርቲ ሃገርና ኣፍ ምስ ከፈታ ዝብልኦ ንምስማዕ ግዜኡ ርሑቕ ኣይከውንን’ዩ ዝብል እምነት ኣሎኒ።
ስለምንታይ ስም “መርመርቲ” ክጠቅስ ዘይደለኹ ሕቶ ብዙሓት ኣንበብቲ እዛ ጽሕፍቲ ምዃኑ ፈሊጠ’ለኹ። ኣነ ግን ስም እቶም ኣብቲ ጸላም ባና᎓ ኣብቲ ጸበባ ተስፋ᎓ ኣብቲ ቃንዛ ድማ ትንፋስ ዝህቡ ገበርቲ ሰናይ ናይቲ ቤት-ማእሰርቲ ስሞም ጠቒሰ ከመስግኖም እንተዝኽእል ዝያዳ ሩፍታ ምተሰምዓኒ። ግዜኡ ስለ ዘይኣኸለ ግን ንሎሚ ብድብዱቡ ክሓልፎ መሪጸ።
ከም መጠቓለሊ ናይዛ ጽሑፍ ክትከውን᎓ ናብቶም ኣብቲ ጸልማት ኰይኖም መዓልቲ ብርሃን ብሃንቀውታ እናተጸበዩ ዕድመኦም ዝቘጽሩ ዘለዉ እሱራት ዝቐንዐት ደብዳቤ ከስዕብ። ከም ዘይትበጽሖም እናፈለጥኩ፣ ግን ከም ትበጽሖም እናሓሰብኩ ዝጸሓፍኩዋ’ያ። ኣብ መንጎናን መንጎምን ንዝተሃንጸ ናይ ሓሳብ መስመር ተኸቲልኩም ንደቓይቕ ምስኦም እናኣዕለልኩም ከተንብቡዋ ተስፋ እገብር።
ናብ…
ናባኹም ናብቶም ኣብ ሸላታትን ኮንቴነራትን ማይ-ስርዋ ዝጸናሕኩምኒ᎓ ኣብኡ ድማ ዝገደፍክኹም እሱራት᎓ ደብዳቤ ክጽሕፍ ደልየ። ብኸመይን ብምንታይን ከም ዝጅምር ሕርብት ኢሉኒ። መዓስ ኢኹም’ከ ከተንብብዎ? እንድዒ! ኣብ ዝወጻእኩምሉ ግዜ᎓ ዋናኡ ዘየንበቦ᎓ ተቐባሊኡ ዘይተረከቦ ክርታትያ ደብዳቤ ኰይኑ ኣብ ገጻት ፈይስ-ቡክን ኢንትርነትን ክጸንሓኩም’ዩ። እዋይ! ፈይስ-ቡክ ከኣ’ባ ብድሕሬኹም’ዩ መጺኡ? ፈይስ-ቡክ ማለት፣ ኩሉ ሰብ ድላዩ ዝብለሉ ሰፊሕ ግን ብዓይኒ ዘይረአ ኣደራሽ’ዩ። ክትስእሉዎ ከም ዝኸብደኩም ይርድኣኒ። “ቤት ማሕቡስ፡ ኣብታ ትሕምበብ ዓለም ደው ዝበለት ነጥቢ’ያ” እንድዩ ዝበለ ነልሰን ማንዴላ። ዕድልና ግዲ ከፊኡስስ᎓ ሃገርና ንባዕላ እታ ደው ዝበለት ነጥቢ ኰይና’ላ። ስለዚ እቲ “ምስ ወጻእና ኵሉ ነገር ከይእግመናን ምስ ሰብና ምርድዳእ ከይንጽገምን” ዝነበረና ሻቕሎት ቦታ ኣይትሃቡዎ። ኤርትራ ምስታ ትሕንበብ ዓለም ከይትውንጨፍ ስለዝተጻዕረ᎓ ኵሉ ሰብ ኣብቲ ዝገደፍናዮ’ዩ ዘሎ። ንድሕሪት ዝተመልሰ’ውን ኣይሰኣንን።
ዘኽብረኩምን ዝናፍቐኩምን ናይ ሽግርን ጸበባን ስድራይ! ብሓሳብ ናብቲ ምሳኹም ዝነበርኩሉ ግዜ ክምለስ ከለኹ᎓ ኣስማትኩም᎓ ቍጽሪ ሸላኹም᎓ ጥዕናዊ ጸገምኩም᎓ ሓቦኹምን ባህርያትኩምን ቅጅል ይብለኒ። ናብራ ኣብ ጸላም!! ኣብዚ ዝሓለፈ ዓመታት ምስ ስድራኹም ዝተጸንበርኩም ውሑዳት ከም ዘለኹም ተስፋ ብምግባር፣ እንቋዕ ሓጐሰኩም እብል። ዝተረፉ ድማ የርህወሎም!
ኣቱም! ሰላም ምባል’ኳ ስለ ዘይፍቀድ᎓ ብቈላሕታ ዓይንኹምን ብምልክታት ገጽኩምን ሞራለይ ክብ᎓ ቅናተይ ሽጥ ዘበልኩም፣ ንስንፍናይ ጎሲኹም ንሓቦይ ዘድመቕኩም፣ ጥዕናኹም ብኸቢዱ ብጥዕናይ ዝተሻቐልኩም፣ ኣዴኹም᎓ ሓፍትኹም᎓ ጓልኩም ኣብ ገጸይ እናሰኣልኩም ብኣንስታውነተይ ዝደንገጽኩም፣ ከመይ ኣለኹም? ንቡር ከይተርፍ ደኣ ሓቲተ‘ምበር ከመይ ከም ትህልዉ’ዶ ጠፊኡኒ? እቲ ጸላም! እቲ ጽምዋ! እቲ ግፍዒ! እቲ ብድዐ…. እቲ መምስ ዝመጸ ሓድሽ ሓበሬታት 03 ዝኽርትት ተስፋታት! ዝትንስእን ዝመውትን ስምዒታትን ሻቕሎታትን፣ ኵሉ እቲ ተስፋ ዘይህብ ናብራ… በብሓደ ይሰኣለኒ። ብዘይካ ድንጋጸ ውሑዳት ካልእ እንታይ ዝንገር ጽቡቕ ኣለዎ?
እዚ ደብዳቤ ብምኽንያት እታ ብሓባር ንእሱራት ንምዝካር ዝተወፈየት ወርሒ መስከረም’የ ዝጽሕፎ ዘለኹ። ብዛዕባ መስከረምስ ኣበይ ክትፈልጡ’ልኩም? ኣብዛ ወርሒ᎓ ወርሒ መስከረም᎓ ኵሉ በደል የሕዋቱ ዘሕምሞ፣ ወጽዓ ወገኑ ዘቐንዙዎ፣ ስም እሱራት እናጸውዐ ፍትሒ ይሓትት። ብዛዕባ እሱራት እናሓሰበ ዓመጽ ይዅንን፣ ኣብ ክንዲ እሱራት ድምጹ የስምዕ! ጸገማና ንምፍታሕ ንወሃሃድ ኢሉ ይልምን! ኮታ ነታ ኣብታ ትሕንበብ ዘላ ዓለም፣ ደው ዝበለት ኤርትራ ከንቀሳቕስ ሒዅ ይብል።
ኣብ ውሽጢ ቤቶም ኰይኖም ስለ ዝተሓንበቡ ኤርትራ ትሕንበብ ዘላ ዝመስሎም᎓ ውድቅትን ዕንወትን ሃገሮም ፈጺሙ ዘይራኣዮም᎓ ስድሪ ከይተረፈት ኣብ ጎደና ምዕባለ ትግስግስ ምህላዋ ዝሓስቡ “ሰብ ጽቡቕ ባህጊ” እውን ኣለዉ። ሃገር᎓ መንግስቲ᎓ ሰልፊ᎓ ፕረሲደንት… ሓደ ትርጕም ዝህቡዎን ዝተሓዋወሶምን ኣሕዋት’ውን ኣለዉና። ከስዐ’ደ…!!
ክገርመኩም ብዘይሕጊ ማእሰርቲ ከም ዘየለ᎓ ኵሎም እሱራት ገበነኛት ምዃኖም᎓ ሃገርና ብዓንቀጻት ሰብኣዊ መሰላት ከም ትቕየድ… ዝምድሩ፣ ብዘይ እግሮም ጓህሪ ረጊጾም᎓ ብዘይ ስኖም ደንጐላ ዝግህጹ፣ ሕቶ መሰልን ፍትሕን ገበን ዝሓስቡዎ፣ ባህሊ ርኢኻ ከም ዘይረእኻ ከስርጹ ዝርህጹ፣ ጸገም ኣብ ገዝኦም ክሳብ ዘይኣተወ ጸገም ዘይመስሎም ከኣ’ለዉ። እቲ ቀደምሲ “ጎረቤትካ ክላጸ ጭሕምኻ ማይ ልኸ” እዩ ዝበሃል ዝነበረ።
ዘኪረ ከኣ’ባ፣ ብዛዕባ’ቶም ኣብ ግዜ ጸገምና ደሃይ ስለ ዘይገበሩ ንሕዘሎም ዝነበርና መቕርብ᎓ ፈተውትን ቤተሰብን ምሕሳብ ይትረፍኩም። ምስ ወጻኣኩም እትፈልጡዎ ብዙሕ ሰለሎ ኣሎ። ንሳቶም’ውን ናይ በበይኑ ጕዳይ እሱራት’ዮም ኰይኖም። ዝገጠሞምን ዘሕለፍዎን ሽግራት ምስ ነገርኹም ክትሓዝኑ ኢኹም። ዘይተጸበኽሞምን ዘይትሓስብዎን ሰብ ውዕለትኩም፣ ክንደይ ዕዉታት ሰባት’ውን ክጸንሕኹም’ዮም።
ብዛዕባ’ቶም ኣብ ምእሳርኩም ኢድ ዝነበሮምን ኣቃጠርቲን እሞ ከኣ ፈጺምኩም ኣይትሕሰቡ። ምስ ወጻእኩም᎓ ኣብ መንጐ ኣመና ምቕራብን ኣመና ምርሓቕን ከዕገሽግሹን ወልደፍደፍ ክብሉን ባዕሎም ክቕጽዑ ክትዕዘብዎም ኢኹም። እዚ ምርኢት እዚ እቲ ኣዘናጋዕን መስሓቕን ኰይኑ ክትረኽቡዎ ኢኹም።
ቀንዲ ዘሻቕለኩም መዓስ ከም እትወጹ ዘይምፍላጥን ደሃይ ስድራ ዘይምርካብን ምዃነን እፈልጠን’የ። ከምቲ ስድራና ከመይ ከም ዝህልዉ እንጭነቖ፣ ንሳ’ቶም’ውን እሱር ንናይ ዓመታት ማእሰርቲ ከመይ ከም ዝሓልፎ ምስኣሉ’ዩ ዘርዕዶም። እሱር ብዛዕባ ስድራ፣ ስድራ ድማ ብዛዕባ እሱር ክትሓስብ ኩልኻ ትእሰር! ስድራ ምሉእ – ሃገር ምሉእ!
እቲ ዝገርም፣ ከምቲ ንማእሰርቲ ዝኸኣልኩሞ ስድራቤታት’ውን ንጓህን ሻቕሎትን ክኢለንኦ’የን። ካሕሳ ከርተተንን ስቓየንን ግና ኣብ ኢድኩም’ዩ ዘሎ። ሞራልኩምን ጥዕናኹም ከይጉዳእ ሓደራ! ከም ወትሩ ብርታዐኹም ኣብ ቦትኡ ይሃሉ! “ምውጻእ ባዕላ ትምጻእ” እናበልካ᎓ ጥዕናኻ ምክንኻን᎓ ሞራልካ ዘይምጉዳል᎓ ዝመሃርኩሙኒ ንስኹም ባዕልኹም እንዲኹም?! ዓስቢ ስድራቤትን ፈተውትን ንሱ ስለዝዀነ! ደላይ እከይ ዝስዓረሉ ኣጽዋር’ውን ንሱ’ዩ!!
ተፈጸመ
__________________________________________________
*ገጣሚትን ጋዜጠኛን ይርጋኣለም ፍስሃ፡ ንነዊሕ ዓመታት ኣብ ዝተፈላለዩ መድረኻትን ማዕከናት ዜናን ኤርትራ ስራሓታ ዘሕተመት’ያ። ይርጋኣለም ካብ መስከረም 2003 ጀሚራ ኣብ ትምህርታዊ ሬድዮ ባና ክትሰርሕ ድሕሪ ምጽናሓ፡ ምስ ምዕጻው ናይታ መደበር ሬድዮ ብዕለት 19 ለካቲት 2009 ንማእሰርቲ ድሕሪ ምውሳዳ፡ ብዘይ ዝዀነ ፍርዳዊ መስርሕ ኣብ ወተሃደራዊ ቤት-ማእሰርቲ ድሕሪ ምጽናሓ ዕለት 21 ጥሪ 2015 ተፈቲሓ። ደራሲት ካብ ወርሒ መጋቢት 2018 ኣትሒዛ ኣብ ስደት ትርከብ።


text:
ኣብ ኤርትራ መነባብሮ ህዝቢ ካብ ዕለት ናብ ዕለት ባይታ እናዝሐ ኣብ ዝመጸሉ ዘሎ እዋን፣ ዕላምኡ ንጹር ዘይኮነ ኣብ ዳህላክ ዝህንጸ ዘሎ ውቁብ ናይ መዘናግዒ ቪላታት ናብ ምዝዛም ገጹ ከምዝተቓረበ ተገሊጹ።
እቲ 48 ሚልዮን ዶላር ዝወድኣ ኣብ 850 ትርብዒት ሜትሮ ዝተደኮነ ክልተ ውቁብ ናይ መዘናጎዒ ቪላታት፣ ነፍሲ ወከፉ ብዘመናዊ ኣገባብ ዝተሃንጸ መሐንበሲ፣ ባራትን ናይ መሳዕስዒ ክለብን፣ መመገብ ካልእ መዘናግዒ ቦታን ዘለዎ’ዩ።
ብዘይካ’ዚ’ውን ናይ ብቕጥራን ዝተለበጠ ጽርግያን መዕርፎ ሄሊኮፕተራትን ዝኸውን ምዕቡል ትሕተ ቕርጺ ተሃኒጽዎ ይርከብ። እቲ ኣብ ደሴት ዳህላክ ተደኵኑ ኣብ ምዝዛም ዝርከብ ናይ መዘናግዒ ቪላታት፣ ብሓገዝ መንግስቲ ቐጠር ከምዝተሃንጸ ዝግለጽ እኳ እንተኾነ ዋናታቱ መነመን ምዃኖም ግና ዛጊት ኣይተነጸረን።
ህዝቢ ኤርትራ ብስእነት ከም ዝስተ ጽሩይ ማይ፣ ባኒ፣ ጸባ፣ ላምባ፣ ኤሌክትሪሲቲን ካልእን ኣዝዩ ተጸጊሙ መነባብሮ ከቢድዎ እንሃለወ፣ ከምዚ ዓይነት ናይ መዘናግዒ ቪላታት ብኣስታት 50 ሚልዮን ዶላር ምህናጹ ዘተሓሳስብ ምዃኑ ተዓዘብቲ ይገልጹ።
እቲ ብንግስነት ቐጠር ተመዊሉ ኣብ ደሴት ዳህላክ ዝህንጽ ዘሎ ናይ መዘናጎዒ ቪላታት ብሊባኖሳዊ ናይ ህንጻ ኩባንያን ናይ ኩዌት ናይ ሎጊስቲክ ቀረባትን’ዩ ኣብ 2007 ክህነጽ ጀሚሩ። ምስራሕ እቲ በዓል ሓሙሽተ ኮኾብ ናይ መዘናግዒ ቪላታት መንግስቲ ኤርትራ ብምስጢር’ዩ ሒዝዎ ዘሎ።


text:
Radio Erena: 07 May 2020
ኣብ ኤርትራ፣ ኣብዚ እዋን’ዚ ኣብ ጸሊም ዕዳጋ፣ 100 ዶላር ኣስታት 1350 ናቕፋ ይሽረፍ ከምዘሎ ተገሊጹ።
ብኣንጻር እዚ፣ ኣብ ባንክታት ኤርትራ፣ ሓደ ሚእቲ ዶላር 1500 ናቕፋ ክሽረፍ እንከሎ፣ ካብቲ ናይ ጸሊም ዕዳጋ ብ150 ክሳብ 200 ናቕፋ ይዛየድ።
እዚ ድማ ኣብ ታሪኽ እታ ሃገር፣ መጠን ሸርፊ ዶላር ብመንጽር ናቕፋ ኣብ ጸሊም ዕዳጋ እቲ ዝተሓተ ኮይኑ ተመዝጊቡ ኣሎ።
መጠን ሸርፊ ናይ ወጻኢ ባጤራታት ብመንጽር ናቕፋ ናብ ዝተሓተ ደረጃ ዝወረደሉ ምኽንያት፣ ምርግጋእ ቁጠባን ዕዳጋን ዘይኮነ፣ ብሓዋላ ዘሽርፉ ሰባት ከም ድላዮም ክንቀሳቐሱ ብዘይምኽእሎም ምዃኑ’ዩ ተሓቢሩ።
መንግስቲ ኤርትራ፣ ባጤራ ንምቕያር ብዝብል ዋሕዚ ባጤራ ናቕፋ ንምቁጻር፣ ኣብ ሕዳር 2015 ፣ ገንዘብ ህዝቢ ድሕሪ ምእካቡ፣ ንፍሉይ ኣጋጣሚታት ብፍቓድ መንግስቲ እንተዘይኮይኑ፣ ካብ ባንክታት ክሰሓብ ዝኽእል ዝበዝሐ ጥረ ገንዘብ 5 ሽሕ ጥራይ’ዩ።
ይኹን’ምበር፣ ነጋዶን ህዝቢን፣ ካብ ካልኦት ሃገራት ብመልክዕ ሓዋላ ይኹን ካልእ ንግዳዊ ኣቑሑ ዝኣመሰለ ዝተፈላለየ ሜላታት ክጥቀሙ ጸኒሖም’ዮም።
ኣብዚ እዋን’ዚ ምስ ለበዳ ኮረና ቫይረስ ተተሓሒዙ፣ ምንቕስቓሳት ህዝቢን ዕዳጋን ተደሪቱ ስለዝርከብ ድማ፣ ጠለብ ናይ ወጻኢ ሸርፊ ጎዲሉ ብኣንጻሩ፣ ናቕፋ ብብዝሒ ይድለ ስለዘሎ፣ መጠን ሸርፉ፣ ኣብ ኤርትራ ተራእዩ ብዘይፈልጥ ብዝሒ ጎዲሉ ይርከብ።
ስእሊ፣- ሰነዳት ኢንተርነት


text:
ኣገልግሎት ዜና ኢትዮጵያ (ኢዜአ) ሎሚ ዝዘርገሖ ዜና ‘ንሰሜን እዝ ኣብ ውሽጢ 45 ደቂቃ ብመብረቃዊ መጥቃዕቲ ካብ ጥቅሚ ወጻኢ ገይርናዮ' ዝበለ ‘ወሃቢ ቃል’ ዝነበረ ንዝብሎ ሰኩቱሬ ጌታቸው ሓዊሱ ኣርባዕተ ላዕለዎት ኣመራርሓ ህወሓት ከምዝተቐትሉን ትሸዓተ ካልኦት ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ከምዝዋዓሉን ሓቢሩ።
ንብርጋዴር ጀነራል ተስፋዬ አያሌው ዝጠቅስ ኢዜአ ‘ሴኩቱሬ ጌታቸው ምስ ሓላፊ ቴለቭዥን ኢትዮጵያ ዝነበሩ ኣቶ ዘርኣይ አስገዶም፣ ኣካያዲ ስራሕ ድምጺ ወያነ ዝነበሩ ኣቶ ኣበበ ገ/መድህን፣ ሓላፊ ቢሮ ፋይናንስ ዝነበሩ ኣቶ ዳንኤል አሰፋ ተቀቲሎም’ ይብል።
ኢዜአ ብዘይካ'ዚ፣ ኣፈ ጉባኤ ቤት ምኽሪ’ቲ ክልል ዝነበራ ወ/ሮ ቅዱሳን ነጋ፣ ሓላፊ ማረት ዝነበሩ ኣቶ ተክለወይን አስፋ፣ ሓላፊ ቢሮ ንግዲ ዝነበሩ ኣቶ ገብረመድህን ተወልደ፣ ሓላፊ ቢሮ ትራንስፖርት ዝነበሩ ኣቶ ወልደጊዮርጊስ ደስታ፣ ኣብ ሱዳን ኣምባሳደር ኢትዮጵያ ዝነበሩ ኣምባሳደር ኣባዲ ዘሞ፣ ፕረዚደንት አመራርሓ አካዳሚ መለስን ሓላፊ ቦርድ ኢፈርትን ዝነበሩ ኣቶ ቴዎድሮስ ሓጎስ፣ ኣማኻሪት ሕጊ ቤት ምክሪ ዝነበራ ወ/ሮ ምህረት ተኽላይን ሓላፊ ግዝኢት ንብረት ዝነበሩ ኣቶ ብርሃነ አደም ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ውዒሎም ይብል ።
እንተኾነ ካብ ህወሓት ዝተዋሃበ ግብረ መልሲ ወይካኣ መረጋገጺ ኣብ ኢድና ኣይበጽሐን ከምኡውን ካብ ናጻ ወገን መረጋገጺ ይኹን ከምዘይተፈጸመ ሓባሪ ነገር ኣይረኸብናን።


text:
Radio Erena: 19 September 2016
ኣብ ጎንደር፣ ብሓሙስ 15 መስከረም ወጋሕታ ብጋጠመ ባርዕ ኣስታት 400 ትካላት ንግዲ ምሉእ ብምሉእ ከምዝተሃሞኸ ማዕከን ዜና ዘ ሪፖርተር ሓቢራ።
እቲ ብተለምዶ ኣራዳ ተባሂሉ ኣብ ዝጻዋዕ ከባቢ ዘጋጠመ ባርዕ ጠንቑ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ኣይተነጸረን።
እቲ ባርዕ ዘጋጠም፣ ወነንቲ ትካላቶም ዓጽዮም ድሕሪ ምኻዶም፣ ኣብ ለይቲ ምዃኑ ዝሓበረ ምክትል ወሃቢ ቃል ምምሕዳር ከተማ ጎደንር፣ ጠንቒ እቲ ባርዕ ብፖሊስ ይጻረ ከምዘሎ ንሪፖርተር ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ ገሊጹ።
ዋጋ ናይቲ ኣብ 400 ትካላት ብባርዕ ዓንዩ ዘሎ ንብረት ዛጊት ኣይተገመተን።
እንተኾን እቲ ማዕከን ዜና ምስ ሓደ ሓደ ወነንቲ ትካላት ብምዝርራብ ካብ ዝኣከቦ ሓበሬታ፣
ኣብ ገሊኡ ትካላት ክሳብ 200 ሽሕ ብር ዝግመት ንብረት ከምዝነበረን ብጠቕላላ ከኣ ኣስታት 100 ሚልዮን ብር ዝግምት ንብረት ከምዝተሃሞኸን ይግምግም።
ምምሕዳር ከተማ ጎንደር፣ ድሕሪ’ቲ ባርዕ ምስ ወነንቲ ናይቲ ዝተሃሞኸ ትካላት ብምርኻብ፣ ህጹጽ ንዘድልዮም ሓገዝ ክግበረሎም ምዃኑ ቃል ኣትዩ።
ወነንቲ ትካላት፣ ጠንቂ እቲ ባርዕ ኮነ ተባሂሉ ዝተወልዐ ምዃኑ’ዮም ዝዛረቡ።
ይኹን’ምበር፣ ፈጽምቱ ክኾኑ ይኽእሉ ዝተባህሉ ኣካላት ኣይጠቐሱን።
ኣብ ጎንደር፣ ብዝቕጽል ዘሎ ተቓውሞን ናዕን ህዝቢ ኣብ ትካላት መንግስቲ ወፍርታት ወጻኢን ከቢድ ዕንወት ይወርድ ከምዘሎ ብተደጋጋሚ ክግለጽ ጸኒሑ’ዩ።
ብፍላይ ኣብ ሕርሻ ዕንባባ ዝነጥፋ ትካላት ወጻኢ 10ታት ሚልዮን ዶላር ዝግመት ዕንወት ወሪዱወን ምሃላዉ ይፍለጥ።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ ኣብ ክልል ኦሮሞ ኣብ ትካላት ሕርሻ ኣሕምልትን ፍረታታን ብዝተፈጸመ ዝምታን መጥቃዕቲን ብሚልዮናት ዝግመት ዕንወት ከምዝወረደ ዘ ሪፖርተር ካብ ኣዲስ ኣበባ ብተወሳኺ ገሊጹ።
=====================


text:
ኢትዮጵያ ኣብታ ሃገር ንዝጸንሑ ሸውዓተ ሰበ ስልጣን ሕቡራት ሃገራት ኣብ ውሽጢ 72 ሰዓታት ነታ ሃገር ለቒቖም ክወጹ ምእዛዛ ሚንስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣፍሊጡ::
ወሃቢ ቃል'ቲ ሚኒስትሪ ሎሚ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ትካል ህጻናት ኣድህን ሕ/ሃ:ናይ ሓላፊ ቤት ጽሕፈት ሰብኣዊ ጉዳያት ጨንፈር ኢትዮጵያ: ሓደ አባል ቤት ጽሕፈት ኣተሓባባሪ ሰብኣዊ ጉዳያትን ሓደ አባል ቲ ጉጅለን ዝርከብዎም ሸውዓተ አባላት ኣብ ውሽጣዊ ጉዳያት'ታ ሃገር ጣልቃ ብምእታዎም ዝብል ክሲ ብ'ፐርሶና ና ግራንታ' ኣብ ውሽጢ 72 ሰዓታት ነታ ሃገር ለቒቖም ክወጹ ኣዚዙ'ሎ::
ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ኣስማት’ቶም ፐርሶና ናን ግራታ ዝተባሃሉ ወጻእተኛታት ወግዓዊ ምግባሩን ኣብ ውሽጢ 72 ሰዓታት ካብ ግዝኣት ኢትዮጵያ ንክወጹ ከምዝተወሰነን ተሓቢሩ'ሎ።
እዚ ከምዚ ኢሉ ከሎ ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኣንቶንዮ ጉተረዝ ብወገኖም ኣብ ዘውጽእዎ መግለጺ መንግስቲ ኢትዮጵያ ንሓደ ላዕለዋይ በዓል መዚ ሰብኣዊ ጉዳያት ሓዊሱ ንሸውዓተ ሰበ ስልጣን ሕ /ሃ ካብ ሃገሩ ክወጹ ምእዛዙ ከምዘሰንበዶም ገሊጾም::
ንሶም ኣብ መግለጺኦም ‘ኩሎም ንጥፈታት ሰብኣዊ ወፍሪታት ሕቡራት ሃገራት፣ ብሰብኣዊነት፣ ጸግዒ ዘይምሓዝ፣ ዘይሸራዊነትን ነጻነትን ዝብሉ መትከላት ዝምርሑ’ዮም’ ኢሎም።
ኣንቶንዮ ጉተረዝ ሕቡራት ሃገራት፣ ኣብ ኢትዮጵያ፣ ንመግቢ፣ መድሓኒት፣ ማይን መጸራረዪ ቀረባት ሓዊሱ ህይወት ኣድሕን ሓገዝ ይልግስ ከምዘሎ፣ ነዚ ስራሕቲ’ዚ ኣብ ኢትዮጵያ ይዓዩ ብዘለው ሰባት ሙሉእ ምትእምማን ኣለኒ ኢሎም ።
ሕቡራት ሃገራት ነቶም ሰብኣዊ ሓገዝ ዘድልዮም ህዝቢታት ኢትዮጵያ ይረድእ ከምዘሎ ዝገለጹ እቶም ዋና ጸሓፊ፣ እቶም ሰራሕተኛታት ሕቡራት ሃገራት፣ ነቲ ኣገዳሲ መደቦም ንክፍጽሙ መታን ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያ ንዘራረብ ኣለና ኢሎም።


text:
ኣብ ሞንጎ መዋስንቲ ክልላት ኦሮምያን ሶማሌን ህውከት ዝተወለዐ ብሰንኪ ህዝቢ ካብ ህዝቢ ንምፍልላይ፣ ግጉይ ፖለቲካዊ ኣተሓሳስባን ኪራይ ኣካብነትን ዝተወለዐ’ዩ ኢሎም ቀ/ሚ ኃይለማርያም ደሳለኝ።
ኣቶ ኃይለማርያም ደሳለኝ ’ፖለቲካዊ መበገሲ ክፍታሕ ኣለዎ። እንተዘይተፈቲሑ ግና ግጭታት ክቕጽሉ’ዮም’ ኢሎም።
'ኣብ ሓባራዊ ወሰናት ክልላት ኦሮምያን ኢትዮ-ሶማሌን ዝካየድ ንግዲ ኮንትሮባንድ ጫትን ዘይሕጋዊ ዝውውር ዶላር ኣሜሪካን ተጋዲዱ መልክዕ ግጭት ብሄር ሒዙ’ሎ። ከም’ዚ ዝዓይነቱ ሃዋሁ እንተዘይተፈጢሩ፣ እቲ ዘይሕጋዊ ስራሕቶም ከምዘይቕጽል ኣጸቢቖም ስለዝፈልጡ’ዩ ከምኡ ዝገብሩ ዘለው’ እውን ኢሎም ወቒሶም።
ጉዳይ ካብ ስልጣን ምስንባት ኣባላት መሪሕነት ኢህወዴግ ዝነበሩ ኣቶ በረከት ስምኦንን ኣባዱላ ገመዳን’ውን ሪኢቶ ሂቦም ኣለው።
'ሕቶ ኣቶ በረከት ስምኦን ተደጋጊሙ ዝቐረበ ከምኾነ ዝገለጹ እቶም ቀ/ሚ ምስ ልዑል ምስጋና ንነዊሕ ኣገልግሎቶም ተሰናቢቶም ኣለው፣ ኣባዱላ ገመዳ ግና ንፈለማ ጊዜ ነቲ ሕቶ ስለዘቕረቡ ንዘራረበሉ ኣለና' ኢሎም።
ኢትዮጵያ ምስ መብዛሕተአን ጎረባብቲ ሃገራት ሰናይ ምትእስሳር ኣለዋ፣ ኣብ ሶማልያን ደቡብ ሱዳንን ሰላምን ህድኣትን ንክዓስል ትሰርሕ ኣላ፣ ማሕበረ-ሰብ ዓለም ንሶማልያ ኣብ ምሕጋዝ ዕዙዝ ተራ ንክጻወት መጸዋዕታ ኣቅሪቦም።


text:
ሎም-ዘበን ኣብ ኢትዮዽያ ንዝሳለጥ ሃገራዊ መረፃ ዘሐግዝ መስርሕ ምቅባል ምልክት መወዳደሪ ንሕፁያት ምውሃብ ከምዝጅምር ቦርድ ምርጫ‘ታ ሃገር ኣፍሊጡ።
ኣቶ ነጋ ዱፊሳ ሓላፊ ቤ/ፅሕፈት ቦርድ ምርጫን ዋና ፀሓፊ’ቲ ቦርድን‘ዮም ንኣቀባሊ ቪኦኤ ክዛረቡ ከለው፣ዝወዳደሩ ሕፁያት ምልክት መወዳደሪ ንክቅበሉ ምኽኣል ማለት መስርሕ መረፃ ተጀሚሩ‘ሎ ማለት እዩ ኢሎም።
እቶም ሓላፊ ኣብ ዘረበኦም፣ኣብ ኢትዮዽያ ክሳብ ሰብዓን ሓሙሽተን ሕጋዊ ፓርቲታት ከምዝንቀሳቀሱን ኣብ ውሽጢ ሰለስተ መዓልታት ኣስታት 22 ፓርቲታት መወዳደሪ ምልክታት ከምዝወሰዱ ጠቂሶም።ምልክት መወዳደሪ ዝተቀበለ ኣብ‘ቲ መረፃ ክሳተፍ‘ዩ ማለት ከምዘይኮነ‘ውን ገሊፆም።
ገለ ፖለቲካዊ ፓርቲታት‘ታ ሃገር መወዳደሪ ባይታ ኢትዮዽያ ንኩሉ ምቹእ ኣይኮነን‘ሞ ክንዘራረብ ኣለና ከምዝበሉ ዝጠቀሰ እክስንድር ፍሬው፣እቲ ሕቶ ኣበይ በፅሐ? ክብል ንዘቅረቦ ሕቶ ”ፖለቲካዊ ፓርቲታት ዘቅረብዎ ጠለባት ሓደ ብሓደ ዝምርመረሉ ኩነታት ስለዘሎ ዛጊድ ዘጓነፈና ፀገም የለን ምባል ይካኣል” ዝብል መልሲ ሂቦም።
ብመሰረት ቦርድ መረፃ ኢትዮዽያ ዘውፀኦ ሰሌዳ፣ምዝገባ መረፅቲ ባሕቲ ጥሪ ክጅምር‘ዩ።ሸውዓተ ለካቲት ድማ ወፍሪ ምረፁኒ።ስለምንታይ መረፅቲ ድሕሪ ምጅማር ወፍሪ ዘይካየድ ንዝብል ሕቶ፣ኣቶ ነጋ ክምልሱ ከለው፣ናብ‘ዚ ውሳነ‘ዚ ዝተበፅሐሉ ሓደ ምኽንያት ብመሰረት እቶም ፖለቲካዊ ፓርቲታት ዘቅረብዎ ሕቶ‘ዩ ኢሎም።


text:
Radio Erena: 23 February 2020
ካብ መላእ ዓለም ዝተኣከቡ ኤርትራውያን ስነጥበባውያን ማሕበር ንምቛም ኣብ ስዊዘርላንድ ዋዕላ ኣካዪዶም።
ኣብዚ ብዓይነቱ ንመጀመሪያ ዝኾነ መስራቲ ኣኼባ ስነጥበባውያን፣ ካብ ዝተፈላለዩ ዕድመን ጾታን፣ ከምኡ’ውን ገዳይምን ሓደስትን ሰብ ሞያ እቲ ዓውዲ ዝተሳተፉዎ ኮይኑ፣ ብዓወት ከምዝተዛዘመ ተገሊጹ።
ኣብ ስደት ዝርከቡ ኤርትራውያን ስነጥበባውያን ቁጽሮም ውሑድ እኳ እንተዘይኮነ፣ በብውልቆም እዮም ክነጥፉ ጸኒሖም። ኣብ ህዝቢ ኤርትራ ዝወርድ ዘሎ ኩሉ ዓይነት ኣደራዕ መኸተምታ ክግበረሉን፣ ራህዋን ቅሳነትን ክሰፍንን ኩሉ ደላዪ ፍትሒ ሓቢሩ ክቃለስ መሪሕ ተራ ክጻወቱን ግና ብማሕበር ክጥርነፉ ኣድላዪ ከምዝኾነ ተሳተፍቲ ይገልጹ።
ወደብቲ ናይቲ ማሕበር ንሬድዮ ኤረና ኣብ ዝሃቡዎ ቃል፣ ምምስራት ማሕበር ስነጥበባውያን ካብ ዝሕሰብ ክሳብ ኣብ መፈጸምታ ዝበጽሕ ከቢድ ማሕለኻታት ከምዝሰገረ ድሕሪ ምጥቃስ፣ እቶም ስነጥበባውያን ኣብ መላእ ዓለም ፋሕ ኢሎም ምህላዎም ሓደ ካብቲ ጸገማት ምዃኑ ኣብሪሆም።
ኣብቲ ብውዕዉዕ መንፈስ ዝተኻየደ መስራቲ ኣኼባ፣ ቅዋም ማሕበር ንምንዳፍ ሰፊሕ ዘተን ክትዕን ተኻዪዱ። ኣብ መወዳእታ ከኣ ሸውዓተ ዝኣባላታ ፈጻሚት ሽማግለ ተመሪጻ።
ንሕግታትን መምርሒታትን ማሕበር ብዝምልከት ኣብ መንጎ ኣባላት ዝነበረ ናይ ኣረኣእያ ፍልልይ፣ ደሞክራስያዊን ግልጽነትን ብዝዓሰሎ ኣገባብ ክትዓት ብምክያድ፣ ተጋባእቲ ‘ኣብ ፍልልያትና ዘሎ ረብሓ፣ ዝያዳ ፍቕርን ምትሕልላይን ዝፈጥረልና መድረኽ ኮይኑልና’ ብምባል ብሕጂ’ውን በብእዋኑ እንዳተራኸቡ ራእይ ማሕበርን ህዝቢ ካብኦም ዝጽበዮን ንምምላእ ኣበርቲዖም ከምዝሰርሑ ቃል ኣትዮም።
ኣብ መኽፈቲ እቲ ጉባኤ፣ ናይ ክብሪ ዕዱማት ገዳይም ስነጥበባውያንን መማህራንን ኣብራር ዑስማን፣ ተወልደ ረዳን ንጉሰ ሃይለን ኣብ ዝሃብዎ ተመሳሳሊ መልእኽቲ፣ ማሕበር ስነጥበባውያን ምምስራቱ ብልቢ ከምዘሐጎሶም ድሕሪ ምግላጽ፣ ተመኩሮኦምን ኣባታዊ ምኽሮምን ንምልጋስ ወትሩ ድሉዋት ከምዘለዉ ኣፍሊጦም።
ኣብቲ ኣብ ስዊዘርላንድ ዝተኻየደ መስራቲ ማሕበር፣ ኣብ ዓባይ ብሪጣንያ ብዝቕመጡ ኤርትራውያን ስነጥበባውያን ዝተዳለዋ ክልተ ሓጸርቲ ድራማታት ክቐርባ እንከለዋ፣ ሓያሎ ግጥምታት እውን ብተሳተፍቲ ቀሪቦም።
ኣብቲ ብዕለት 21 ለካቲት ዝወዓለ ጉባኤ፣ ስሙ ማሕበር ስነጥበባውያን ኤርትራውያን ደለይቲ ፍትሒ ተባሂሉ ክፍለጥ ተሳተፍቲ ብወግዒ ኣጽዲቖም።


text:
ብርግጽ! ገገኛ ኣይኮንክን።
ከምዚ ምስ ዘጋጥም ንነብስኺ ከም ገገኛ ክትቆጽርያ ኣይግባእን።
እንተ ዘይደሊኺ ዝኾነ ሰብ ክትንክፈኪ ኣይግበኣን።
ሓደ ሓደ እዋን ሕማቕ መዓልቲ ኣሎ።
ዋላ እውን ምስ ትፈልጥዮ ሰብ!
ሓደ ሓደ እዋን ኣብ መጀመርያ ጥዑም ምሸት ኮይኑ ይጅምር።
ጸኒሑ ግን ዘይትደልይዮ ነገራት የጋጥሙ።
እቲ ቅኑዕ ስምዒትኪ ዝበሎን ዝደልዮን ጥራይ እዩ!
ዋላ እውን ሕጊ ዝብሎ:
ምስዓም፡ ምትንኻው ወይ ስጋዊ ርክብ ምስ ዘይደልዮ ሰብ ወይ ምስ ዘይትደልዮ ሰብ ምግባር ኩልኩል እዩ።
ዋላ እውን ኣብታ እዋን ኢቲኣ ብግልጺ ክትዛረቢ ኣይትኽኣሊ።
ዋላ እውን ሰቲኺ አምቢ ምባል ስኢንኪ እንተለኺ።
እቲ ዝግበር ዘሎ ነገር ደስ ይብለኪ ኣሎ ድዩ የለን ንምርድኦም ኣጸጋሚ ኣይኮነን።
ኩሉ ግዜ ሓገዝ ክትሓቲ ትኽእሊ ኢኺ።
ኣብ ምዩኒክ ንኣብነት IMMA Beratungs-Stelle ኣማኸርቲ ኣለው: http://www.imma.de/einrichtungen/beratungsstelle/kontakt.html
ኣብ መላእ ጀርመን ድማ ኣዋልድን ኣግባዝን ሓገዝ ክረኽብሉ ዝኽእሉሉ ኣብዚ ትረኽቡ: https://www.zanzu.de/de/hilfe-beratung


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ የካቲት – 14.2018
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ማቴ.6.1-6, 61-18
“ብሰብ ምእንቲ ክትረኣዩ ኢልኩም ጽድቅኹም ከይትገብሩ ተጠንቐቑ። እንተዘይኮነ ካብቲ ኣብ ሰማያት ዘሎ ኣቦኹም ዓስቢ የብልኩምን። እምበኣርከ ንስኻ ክትምጽውት ከሎኻ እቶም ግቡዛት፥ ብሰብ ምእንቲ ኺና አዱ ኣብ ናይ ኣይሁድ ጸሎትን ዓበይቲ መገድታትን ከም ዚገብርዎ ኣብ ቅድሜኻ መለኸት ኣይትንፋሕ። ዓስቦም ከም ዝተቐበሉ፥ ብሓቂ እብለኩም ኣሎኹ። ንስኻ ግና ምጽዋትካ ብኅቡእ ምእንቲ ኪኸውን ክትምጽውት ከሎኻ የማይነትኻ እትገብሮ ጸጋመይትኻ ኣይትፍለጦ፥ እቲ ብስውር ዚርኢ ኣቦኻ ድማ ብግልጺ ኪፈድየካ ኢዩ። እቶም ግቡዛት ብሰብ መንቲ ኺረኣዩ፥ ኣብ ናይ ኣይሁድ ኣባይቲ ጸሎትን፥ ኣብ ቀራናታት መገዲን ደው ኢሎም ኪጽልዩ ይፈትዉ እዮም እሞ፥ ክትጽልዩ ኸለኩምከም ከምኣቶም ኣይትኹኑ፥ ዓስቦም ከም ዝተቐበሉ ብሓቂ እብለኩም ኣሎኹ። ንስኻ ግና ክትጽሊ ከሎኻ፥ ናብ ቤትካ እቶ፥ ማዕጾኻ ዓጺኻ ናብቲ ብሥውር ዘሎ ኣቦኻ ጸሊ። እቲ ብሥውር ዚርኢ ኣቦኻ ድማ ብግልጺ ኪፈድየካ ኢዩ። እቶም ግቡዛት ጸወምቲ ምኻኖም ብሰብ ምእንቲ ኺረኣዩ፥ ገጾም የጽምልዉ እዮም እሞ ኽትጸሙ ኸሎኹም ከማቶም ጽምልዋት አይትኹኑ። ዓስቦም ከም ዝተቐበሉ ብሓቂ እብለኩም አሎኹ። ንስኻ ግና ኽትጸውም ከሎኻ ከም ዝጾምካ ነቲ ብሥውር ዘሎ አቦኻ ደአ እምበር ንሰብ ም እንቲ ኸይተርኢ ርእስካ ቅባእ፥ ገጽካውን ተሓጸብ። እቲ ብኅቡእ ዚርኢ አቦኻ ድማ ብግልጺ ኪፈድየካ እዩ።
- አስተንትኖ
ዝኸበርኩም አኃዋትን አኃትን እግዚአብሔር ብቃሉ ብዛዕባ ጸሎት፡ ጾምን፡ ምጽዋትን፡ ክነስተንትን ይዕድመና። ጾም – ጸሎት – ምጽዋት – እቶም አብ ክርስቲያናዊ ሕይወትና ብቕድስና ንኽነብር ንኽንነጽሕ ምስ እግዚአብሔር አምላኽና፡ ምስ ኃውና፡ ምስ ገዛእ ርእስና ዘለና ርክብን ሓድነትን ንኽዓቢ ዝሕጉዙና መንገዲ ወይ መሳርሒ ኢያቶም። ብጸሎት ን እግዚአብሔር አምላኽና አብ ሕይወትና ንረኽቦ። ንሱ ከአ አብ ጸሎት ይረኽበና። እዚ እቲ አብ ምሉእ ሕይወትና ከነዘውትሮ ዘለና ሓቂ እካ እንተኾነ – አብዚ ግዜ ሕማማት እዚ ግና ብፍሉይ መገዲ ነቲ ሓማማት መድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ አብዚ ዓለም እዚ ምእንቲ ናይ ናይ ነፍሲ ወከፍና ድኅነት፡ ዝኸፈሎ መስዋዕቲ እናዘከርና ነቲ ልዑል አምላኽ እነመስግነሉ፡ ብኃጥአትና እንጠዓሰሉ፡ ንስሓ እንአትወሉ፡ ሰናይ ነገር ማለት ምጽዋት እነዘውትረሉ፡ ወይ ሓውና እንረድአሉ ግዜ ኢዩ። በቲ ሕያው ዝኾነ ቃሉ ተሰኒና ምስ እግዚአብሔር ዓሚቕ ርክብ እንምስርተሉ፤ ብፍሉይ መገዲ ሕሽኽታ እግዚአብሔር እንሰምዓሉ ግዜ ኢዩ።
ጾም እምበአር ንተሓድሶ፡ ንለውጢ ይዕድመና። አብ ግዜ ጾም ሰለስተ ነገር ክነማልእ ንዕደም፦ ምስ እግዚአብሔር፡ ምስ ኃውና፡ ምስ ገዛእ ርእስና ዘለና ርክብ ክነሕድስ።
አብዚ ናይ ሎሚ ቀዳማይ ንባብ ኢዮኤል አብ ምዕራፍ 2፡12 ከምዚ እናበለ ይዕድመና። እግዚአብሔር “ እምበአርሲ ሕጂውን ብጾምን ብብኽያትን ብቑዝማን ብምሉእ ልብኹም ናባይ ተመለሱ። ክዳንኩም ዘይኮነ ልብኹም ደአ ቕደዱ” ይብል አሎ። እዚ እንታይ ማለት እዩ ጾምና ደጋዊ ከይከውን የሰማዓልና አሎ፡፡ እምበኣርከ ንስኻ ክትምጽውት ከሎኻ እቶም ግቡዛት፥ ብሰብ ምእንቲ ኺናአዱ ኣብ ናይ ኣይሁድ ጸሎትን ዓበይቲ መገድታትን ከም ዚገብርዎ ኣብ ቅድሜኻ መለኸት ኣይትንፋሕ። ዓስቦም ከም ዝተቐበሉ፥ ብሓቂ እብለኩም ኣሎኹ። ጾምና ከምቶም ጉቡዛት ፈሪሳውያን ከይከዊን የሰመዓልና አሎ። አብ ጸሎትና ጾምና ምጽዋትና ግና አብ ክርስቶስ ንጠምት፡ ኩሉ እንገብሮ ምእንቲ ክብሩ ኢልና ንግበሮ። ንስኻ ግና ክትጽሊ ከሎኻ፥ ናብ ቤትካ እቶ፥ ማዕጾኻ ዓጺኻ ናብቲ ብሥውር ዘሎ ኣቦኻ ጸሊ። እቲ ብሥውር ዚርኢ ኣቦኻ ድማ ብግልጺ ኪፈድየካ ኢዩ። ዝብል ስምዕታ ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ተቐቢልና፡ ልብናን ሓጎልናን አብኡ ነተኩር። ናብ እግዚአብሔር አምላኽና ንመለስ። ናብ እግዚአብሔር ብንስሓ ምምላስ ማለት ብምስጢራዊ መገዲ ናብ ውሽጢ ልብኻ ብምእታው ምስ እግዚአብሔር ዕርቒ ምግባር ማለት ኢዩ። ጳውሎስ ናብ ሰብ ቆሮንጦስ አብ ካልአይ መልእኽቱ ምዕራፍ 5 ከምዚ እናበለ ክጽሕፍ ንረኽቦ፦ “ንሕና ናይ ክርስቶስ አምባሳደራት ኢና፥ አምላኽ ከአ ብአና ገይሩ ይዕድም አሎ። አብ ክንዲ ክርስቶስ ኮንና ድማ “ ምስ አምላኽ ተዓረቑ” እናበልና “ ንልምነኩም አሎና። ንሕና ብክርስቶስ ተኻፈልቲ ጽድቂ አምላኽ ምእንቲ ኽንከውን፥ አምላኽ ነቲ ኃጢአት ዘይፈለጠ አብ ክንዳና ኃጢአተኛ ገበሮ። ስለዚ ነፍሲ ወከፍና ብእግዚአብሔር ከምዝተፈቀርና ምስ አምላኽና ዕርቂ ክንገቢር፡ ብኽርስቶስ ተሳተፍቲ ጽድቂ ምእንቲ ኽንከውን ሎሚውን ንልመን አለና። ስለዚ ነዚ አቦ ምሕረት ዝኾነ አምላኽ ብፍቕሪ ንንስሓ ንድኅነት ዝጽዋዓና ዘሎ አምላኽ መልሲ ክንህቦ ይግበአና። ካብዚ ናይ ሎሚ ቃል አምላኽ ተበጊስና ክርስቲያናዊ ጉዑዞና ቀጻሊ ዝኾነ ተግባር እምነትን፡ አብ መንጎ ፈጣሪን ፍጡርን፡ ዓሚቕ ዝኮነ ዝምድና ንምምስራትን ክንጽዕር ክንሰርሕ የድሊ። ስለዚ ክርስቶስ አምላኽና በዚ ግዜ ጾም እዚ ንነፍሲ ወከፍና ብጸሎትን ጾምን ምጽዋትን ዝተሰነየ ንስሓ ክንገቢር ይጽወዓና አሎ። ካብ ውሽጢ ዝነቐለ ለውጢ ክንገቢር ንዕደም። ሕይወትና አብ ሕይወት ክርስቶስ ክነማዕቅቦ ንዕደም፤ ኩሉ እንገብሮ ጉዑዞና ምርጫና በቲ ነቲ ናቱ ፍቓድ ዝመልእ ኽከውን አለዎ። አብቲ እምነትና ጸዋዕታና እሙናት ኮይና ክንርከብ ይጽወዓና አሎ።
እምበአር ሎሚ ቤተክርስቲያናውን አብዚ ግዜ ጾም እዚ ነቲ ናይ ጳውሎስ ቃል ብምጥቃም ከምዚ እናበለት ትዕድመና አላ::
“ንሕና ናይ ክርስቶስ አምባሳደራት ኢና፥ አምላኽ ከአ ብአና ገይሩ ይ ዕድም አሎ። አብ ክንዲ ክርስቶስ ኮንና ድማ “ ምስ አምላኽ ተ ዓረቑ” እናበልና “ ንልምነኩም አሎና። ንሕና ብክርስቶስ ተኻፈልቲ ጽድቂ አምላኽ ምእንቲ ኽንከውን፥ አምላኽ ነቲ ኃጢአት ዘይፈለጠ አብ ክንዳና ኃጢአተኛ ገበሮ።2ቆሮ.5,20-6,2
እግዚአብሔር ጾምና ይባርኽን ይቐድስን – ንነፍሲ ወከፍና ከአ ብጸጋ አምላኽ በዚ ቅዱስ ግዜ እዚ ፍሉይ ናይ ቅድስና ግዜ ይግበረልና። አሜን!
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር


text:
ብ ጉጅለ ተጸናጸንቲ እከይ ውዲታት፣
እዚ ራብዓይ ክፋል ጽሑፍና፡ መቐጸልታ ናይቶም ኣቐዲምና ዘቕረብናየን ሰለስተ ክፋላት ኮይኑ፡ ኣብዚ ጽሑፍ’ዚ ብጉዳይ ከሰተ መዓመ ኣኮሎምን (ወጅሀይ)፡ ተራ መልኣከ ሰረቐን፡ ኤልሳ ጭሩምን፡ ዮውሃንስ ማሕራይን (ጆን ማሕራይ)፡ ከምኡውን ኣብ መቐለ ዝርከቡ ብተቃወምቲ ዝፍለጡ እንታይ ከምዝመስልን፡ ነቲ ሕልኽላኻዊ ውዲት ኣሰራርሓ ተቖጻጻሪ ጉጅለ ውድብ ሕቡራት ሃገራት፡ ብምትሕብባር ስርዓት ኣዲስ ኣበባ፥ ኣብ ልዕሊ ኤርትራን መንእሰያትናን ዝግበር ውዲትን ዘጋጥሞ ዘሎ ብድሆታትን ብዝተጨበጠ መልክዑ ዝቕረበ ጽሑፍ እዩ።
ደጊምና ክንሕብሮ ንፈቱ፡ ኣብ ኣቀራርባና ምናልባት ንሓደ ውልቀ-ሰብ ንከላኸል ዘለና ከምስል ይኽእል ይኸውን። ኣብ ውሽጢ ናይ’ቲ ትሕዝቶ ብጥልቀት ምስ እንኸይድ ግን፥ ንናይ ሓደ ወልቀ-ሰብ ጉዳይ ኢልና ዘይኮነ፥ እንታይ ደኣ ብመንገዲ እቲ ውልቀ-ሰብ ንምልእቲ ሃገር ወረ ሕጅስ ንምልእቲ ኣፍሪቃ እንተበልና ኣየጋነናን፡ ኣብ ባይታ ብዘየለ ነገርን፡ ጭብጢ ብዘይተረኽቦ መንገድን፡ ነቲ ናይ ንድየት ዕንደራን ደባሊቕካ፡ ንሃገር ብዕምብረ-ሓሶት ጸለሎ ቀቢእካ ንዝግበር ዳንኬራ ክስታት ንምቅላዕ ዝዓለመ ኢዩ። ክትራ ብቐትሪ ሽፍትነት ጎደቦ ምስ ተሓዝለ ዝሓጽር ድንኪ 4ይ ክፋል እንሆ። ብህድኣት ክተነብዎ ድማ ንዕድም።
ብህድኣት ክትነብዎ ንዕድም::
– – – –


text:
ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ሰላማዊ ሰልፊ ዘካዪዱ ዝነበሩ ሰባት ዝወረደ መቕተልቲ ዝምርምር ኣህጉራዊ ጉጅለ ናብታ ሃገር ክኣቱ ጻውዒት ቀሪቡ።
ኣቦ ወንበር ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ዘይድ ኣል ሑሰይን ካብ ከተማ ጀኔቫ ኣብ ዝሃቦ ቃል፣ እቲ ኣብ ልዕሊ ተወላዶ ኦሮምያን ኣምሓራን ናይ ኢትዮጵያ ጠያይት ብምትኳስ ሞት ልዕሊ 90 ሰባት ዘስዓበ ኣካል ዝምርምር ኣህጉራዊ ጉጅለ ናብታ ሃገር ብምእታው መርመራ ከካይድ ጠሊቡ።
ንሱ ብረቡዕ ኣብ ዝሃቦ ቃል፣ ቤት ጽሕፈቱ ምስ ሰበስልጣን ኢትዮጵያ ይዘራረብ ከምዘሎ ድሕሪ ምጥቃስ፣ መንግስቲ ኢትዮጵያ ንዞባታት ኣምሓራን ኦሮምያን ንኣህጉራውያን ተዓዘብቲ ክፉት ብምግባር ክተሓባበር፣ ከምኡ’ውን ኣብቲ ሰላማዊ ሰልፊ ዝተቐየዱ ሰላማውያን ሰባት ብቕጽበት ናጻ ክወጹ ጸዊዑ።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ነዚ ጻውዒት’ዚ ከምዘይቅበሎ ብመንገዲ ኣፈኝኡ ኣቢሉ ኣፍሊጡ።
ወሃብ ቃል ጌታቸው ረዳ ትማሊ ሓሙስ ምስ ኣልጀዚራ ኣብ ዝገበሮ ቃለመጠይቕ፣ መንግስቲ ኢትዮጵያ ብድሕነት ዜጋታቱ ቀዳማይ ሓላፍነት ዝወስድ ኣካል ብምዃኑ፣ ናይ ደገ ተዓዛቢ ጉጅለ ከምዘየድልዮ ገሊጹ።
ንሱ ብተወሳኺ፣ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ኢትዮጵያ ስለዘሎ፣ ሓድሽ ጉጅለ ምልኣኽ ኣገዳስነት ከምዘይብሉ ሓቢሩ። ሓይልታት ጸጥታ ኣብቲ ሰላማዊ ሰልፊ ጎነጽ ኣካዪዶም እንተኾይኖም መንግስቲ ናይ ገዛእ ርእሱ መርመራ ከካዪድ ምዃኑ’ውን ኣቶ ጌታቸው ረዳ ገሊጹ።
እንተኾነ ካብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ዘይድ ኣል ሑሰይን ኣብ ቃሉ፣ ኣብ ወርሒ ጥሪ መንግስቲ ኢትዮጵያ ሰላማዊ ሰልፊ ዘካይዱ ዝነበሩ ሰባት ድሕሪ ምቕታሉ ዝጀመረ ዝርርብ ኣብ መንጎ ቤት ጽሕፈቱን ሰበስልጣን መንግስቲ ኢትዮጵያን ክሳብ ሕጂ ፍረ ከምዘይተረኽቦ ይገልጽ።
ግሉጽን ናጻን መርመራ ተኻዪዱ፣ ናይቲ ኣብ ልዕሊ ሰላማዊያን ሰባት ዝወረደ ግፍዒ ሓላፍነት ዝስከመሉ ኣካል ክሳብ ዘይተረኽበ፣ ቤት ጽሕፈት ሰብኣዊ መሰላት ውድብ ሕቡራት ሃገራት ጻዕርታቱ ክቕጽል ምዃኑ’ውን ኣፍሊጡ።


text:
Radio Erena: 28 March 2018
ኣብ ሳህሮኒም ተኣሲሮም ዝጸንሑ 12 ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ እስራኤል ከምዝተፈትሑ ሆትላይን ፎር ሚግራንት ዎርከርስ ዝተሰምየ ትካል ኣፍሊጡ።
እቲ ትካል ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ፣ እቶም ካብቲ ቤት ማእሰርቲ ተፈቲሖም ዘለዉ ኤርትራውያን፣ ናብ ርዋንዳ ክኸዱ እንተዘይከቲሞም ክእሰሩ ምዃኖም ድሕሪ ዝተዋህቦም ውሳኔ፣ ካብ ናብ ርዋንዳ ምዃድ ናብ ሳህሮኒም ክኣትዉ ዝመረጹ’ዮም።
ኣብዚ እዋን’ዚ ክፍትሑ ዝኸኣሉ ብሆት ላይን ንሰደተኛታትን ንወጻእተኛታትን ዝጣበቕ ማሕበርን ኣብ ዩኒቨርሲቲ ቴላቪቭ ንመስል ስደተኛታት ዝሕለቁ ጠበቃታት ብሓባር ንናይ ሓደ ካብቶም እሱራት ናይ ይግባይ ጉዳይ ኣብ ቤት ፍርዲ ብምቕራብ ድሕሪ ምዕዋቶም እዩ።
ቤት ፍርዲ እስራኤል ብ15 ለካቲት ብዝሃቦ ውሳኔ መሰረት፣ ናይ ግዜ ገደብ ዘይብሉ ሃገራዊት ኣገልግሎት ንዝሃደሙ ኤርትራውያን ኣብ እስራኤል ሓደ ካብ ምኽንያታት መሕተቲ ዑቕባ ክኸውን ከምዝኽእል ከምዘረጋገጸ ኣይርሳዕን።
ብመሰረት እቲ ውሳኔ ከኣ እቶም ኣብ ሳህሮኒም ተኣሲሮም ዝጸንሑ 12 ኤርትራውያን ካብ ግዱድ ሃገራዊ ኣገልግሎት ዝሃደሙ ስለዝኾኑ፣ ናይ ዑቕባ ምሕታት መሰሎም ክሕለወሎም ብዝብል ክፍትሑ ተወሲንሎም ኣሎ።
ንጉዳይ ናይቶም ሰለስተ ካብኣቶም ብቀረባ ክከታትሎም ክጠበቐሎምን ዝጸንሐ ሆት ላይን ብ26 መጋቢት’ውን ናይ 24 ካልኦት እሱራት ጉዳይ ንምክትታልን ንምጥባቕን ኣባላቱ ናብ ሳህሮኒም ከምዝልኣኸ’ዩ ዝገልጽ።
ብመሰረት እቲ ትካል ዝሃቦ መግለጺ፣ ኣብብዚ እዋን’ዚ ኣብ ሳህሮኒም 268 ኤርትራውያን ተኣሲሮም ይርከቡ።
ኣስታት 50 ካብቶም ናብ ሩዋንዳ ኣይንኸይድን ብምባሎም ካብ ቤት ማእሰርቲ ሆሎት ዝተሰጋገሩ ክኾኑ እንከለዉ፣ እቶም 230 ድማ፥ ብእስራኤል ዝወሃቦም ጊዜያዊ መንበሪ ፍቃዶም ወዲቁ ክነሱ፣ ከየሕደሱ ብምጽንሖም ካብ ዝተፈላለየ ቦታታት ተታሒዞም ዝተኣሰሩ እዮም።
መንግስቲ እስራኤል፣ መብዛሕቶም ኤርትራውያን ዝርከብዎም ኣሽሓት ስደተኛታት ናብ ሳልሰይቲ ሃገር ብግዴታ ክወጹ ወይ ድማ ክእሰሩ ዝብል ትእዛዝ ንዘይተወሰነ እዋን ኣደስኪልዎ ከምዘሎ’ዩ ዝግለጽ።
እቲ መንግስቲ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታት ዝኽተሎ ዘሎ ውሳኔ ብዜጋታቱን ኣህጉራዊ ማሕበረሰብን ተቓውሞ ኣብ ርእሲ ምግጣሙ ብላዕለዋይ ቤት ፍርዲ እታ ሃገር’ውን ተቐባልነት ኣይረኸበን።
=================


text:
Radio Erena: 18 March 2018
ሕብረት ኣፍሪቃ፣ ኣብ ኢትዮጵያ ንዘሎ ዘይርጉእ ፖለቲካዊ ኩነታት ንምፍታሕ ሓገዙ ከበርክት ድሉው ከምዘሎ ገሊጹ።
ኣዲስ ኣበባ ካብ ዝርከብ ቤት ጽሕፈቱ ኣብ ዝዘርገሖ መግለጺ ሕብረት ኣፍሪቃ፣ ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያ ብምትሕብባር ነቲ ኣብታ ሃገር ዘሎ ቅልውላው እዋናዊ መፍትሒ ኣብ ምርካብ ምሉእ ምትሕብባር ክገብር ከምዝኾነ ኮሚሽነር’ቲ ውድብ ሙሳ ማሃመት ገሊጹ።
ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ዘይርጉእ ኩነታትን መንግስቲ’ታ ሃገር ዝኣወጆ ናይ ህጹጽ እዋን ሓደጋን ብኸቢድ ጸልዩዎ ከምዘሎ ዝንገረሉ ሕብረት ኣፍሪቃ፣ ከባቢ 2 ሽሕ ዝኾኑ ሰራሕተኛታት ኣለዉዎ።
ኣብ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ንሕብረት ኣፍሪቃን ውድብ ሕቡራት ሃገራትን ደሚርካ ሓያሎ ኣምባሳደራትን ዲፕሎማሰኛታትን እኳ እንተለዉ፣ በዚ ኣብታ ሃገር ዘሎ ቅልውላውን መፍትሒታቱን ብዙሕ ክዛረቡ ኣይረኣዩን ክብሉ’ዮም ምንጭታት ዝገልጹ።
ብፍላይ ምእዋጅ ናይ ህጹጽ እዋን ሓደጋ፣ ብተደጋጋሚ ምቁራጽ ኣገልግሎት ኢንተርነት ስለዘስዓበ፣ ሕብረት ኣፍሪቃን ካልኦት ኣብታ ሃገር ዘለዉ ኤምባሲታትን ዕንቅፋት ስራሕ ኮይኑዎም ከምዘሎ ይግለጽ።
ብኻልእ ወገን መንግስቲ ኢትዮጵያ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ናብታ ሃገር ዝኣቱ ኣጽዋር እንዳ ገነነ ይመጽእ ኣሎ ክብል ንህዝቡ መጠንቀቕታ ኣመሓላሊፉ።
ኮሚሽነር ፈደራል ፖሊስ ኣሰፋ ኣቢዩ ንማዕከናት ዜና ሃገሩ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ ኣብዘን ዝሓለፋ ሒደት ኣዋርሕ፣ ናብ ኢትዮጵያ ክኣቱ ዝተታሕዘ ኣማኢት ኣጽዋር ከምዘሎ ሓቢሩ። ዕላማ’ቲ ዘይሕጋዊ ተግባራት ኣብታ ሃገር ድሮ ተፈጢሩ ንዘሎ ቅልውላው ንምጉህሃር’ዩ ክብል’ውን እቲ ኮሚሽነር ገሊጹ።
ካብ ለካቲት 16 ኣትሒዙ ኣብ ግብሪ ውዒሉ ዘሎ ወተሃደራዊ እዚ ነዚ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ክኣቱ ዝተታሕዘ ኣጽዋር ኣብ ምቁጽጻር ዕዉት ስራሕ ከምዝሰርሐ ዝሓበረ፣ እቲ ኮሚሽነር ፈደራል ፖሊስ፣ ፖለቲካዊ ኣጀንዳ ዘለዎም’ዮም ብድሕሪ’ቲ ምስግጋር ኣጽዋር ዘለዉ ወገናት ክብል ከሲሱ።
=================


text:
Radio Erena: 22 January 2018
ግብጽን ደቡብ ሱዳንን ኣብ ሓያሎ ጽላታት ዘተኮረ ናይ ምትሕግጋዝ ስምምዕ ከምዝኸተማ ማዕከናት ዜና ካብ ካይሮ ሓቢረን።
እቲ ዝሓለፈ ሰሙን ዝተኻየደ ስምምዕ፣ ብምክትል ከንቲባ ከተማ ጁባ ፍራንሲስ ሚካኤልን ሓያሎ ሚኒስተራትን ዝተወከለ ላዕለዋይ ልኡኽ መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ናብ ግብጺ ብምብጻሕ ምስ ፕረዚደንት ዓብደልፈታሕ ኣል ሲሲን ካልኦት ሰበ ስልጣንን እታ ሃገር ኣብ ዝተዘራረብሉ እዋን’ዩ።
ልኡኽ መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ኣብ ናይ ግብጺ ዑደቱ ብፍላይ ምስ ሚኒስተሪታት ምክልኻል፣ ጥዕናን ንግድን ብምርኻብ ኣብዚ መዳያት እዚ ክህሉ ዝኽእል ናይ መትሕግጋዝ መደባት ብሰፊሑ ተመያይጡ።
እቲ ልኡኽ ኣብቲ ብ18 ጥሪ ዘካያዶ ዑደት፣ ልኡኽ መንግስቲ ግብጺ ኣብ ደቡብ ሱዳን ተመሳሳሊ ምብጻሕ ክፍጽም ዕድመ ከምዘቅረበሉ ተሓቢሩ።
ምስ ሱዳንን ኢትዮጵያን ኣብ ምስሕሓብ እትርከብ ግብጺ፣ ምስ ጎረባብተን ጥቡቕ ዝምድና ብምፍጣር ኣብ ልዕሊኤን ጸቕጢ ንምግባር ትሰርሕ ከምዘላ ተንተንቲ ዘረድኡ።
=======================


text:
መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ከባቢ ጋምቤላ ንዝነብሩ ሰበኽ ሳግም ዜጋታት ብዝጀመሮ ፕሮግራም ምስረታ መንደር ብሓይሊ የልዕሎም ኣሎ፡መጥቓዕቲ እናብፅሐሎም እዩ፡ክብል ሂውማን ራይትስ ዎች ዝተብሃለ ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት ኣብዘውፅኦ ሪፖርት ይኸስስ።መንግስቲ ኢትዮጵያ ብወገኑ እቲ ክሲ መሰረት ዘይብሉን ናይ ሂውማን ራይትስ ዎች ዝተለመደ ናይ ሽም ምጥፋእ ወፍርን እዩ ይብል።
ነቲ መፅናዕቲ ዘክየዱን ነቲ ሪፖርት ዘዳለውን ኣብ ህይውማን ራይትስ ዎች ዝሰርሑ ሴሊክስ ሆርን ካብ ለንደን ንቪኦኤ ብስልኪ ኣብዝሃብዎ መግለፂ እቲ ናይ መንደር ምስረታ ሓሳብ ሰባት ብፍቓዶም ዝሰፍርሉ ከምዝኾነ ካብ መጀመሪያ ኣትሒዙ መንግስቲ ኢትዮጵያ ይዛረብ እንተነበረ’ውን ንሶም ዝረአይዎ ግን ብግልባጡ ከምዝኾነ ይገልፁ።
ኣብ መፅናዕትና ዝረኸብናዮ ሓቂ ሰባት ካብ መንበሪ ከባቢኦም ዝልዓሉ ብድልየቶም ከይኮነስ ብሓይሊ እዩ ዝብሉ ሚስተር ሆርን ኣስዒቦም ከምዚ ይብሉ ‘’ንምንታይ ኢና ካብ መንበሪ ከባቢና ንልዓል ዘለና ኢሎም እንተሓቲቶም ወይ’ውን ካብቲ ከባቢ ኣይንወፅእን እንድሕር ኢሎም ይቕጥቀጡ፡ይእሰሩ፡ብፖሊሳት ምፍርራሕ ይበፅሖም።’’
ሰባት ዝሰፍሩሎም ከባቢታት ንመነባብሮን ንህይወትን ዘድልዩ ኣገልግሎታት ከምዝቐርቡሎም፡ማሕበራውን ኢኮኖሚያውን መሰረተ ልምዓት ከምዝህነፁሎም፡ምግብን ማይን ከምዝረኽቡ፡ናብ ስራሕ እውን ከምዝኣትው ከምዝተዘረቦም ይገልፁ ሚስተር ሆርን።
ኢትዮጵያ ኣብ ውሽጢ ዝሓለፉ ሰለስተን ኣርባዕተን ዓመታት ሰፍሓቱ ክንዲ ኣውሮፓዊት ሃገር ኔዘርላንድስ ዝኸውን መሬት ማለት’ውን 3.6 ሚሊዮን ሄክታር መሬት ንናይ ሕራሻ ኢንቨስተራት ምሃባ ብምግላፅ መንግስቲ ሰብ ዘይሰፈረሎም እናበለ ዝህቦ ዘሎ መሬት እዞም ነባራት ነበርቲ ካብ መሬቶም ንኸይፈናቐሉ ዝከላኸል ሕገመንግስታዊ መሰሎም ዝጥሕስ እዩ ይብሉ ሆርን።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ነዚ ብህይውማን ራይትስ ዎች ዝቐረበ ሪፖርት ይነፅጎ።ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ መልሲ ዝሃቡ ወሃቢ ቃል መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣቶ በረኸት ስምኦን እቲ ሪፖርት ሓሰት እዩ ይብሉዎ።
መንግስቲ ናይ ውሽጢ ሃገርን ናይ ወፃእን ሰብ ሃብቲ ገንዘቦን ኣብ ስራሕ ከውዕልዎ በሪ ከምዝኸፈተን ኣብ ልምዓት ሕርሻ ንኽሳተፉ ምትብባዖም ከምዘይናስሑን ብምግላፅ ኣየናስ ዝጥቀሱ ዘለው ኣሃዛት ኣሃዛት ዝተጋገየ እዩ ኢሎም።’’ክሳብ ሕዚ ኣብዝተፈላለዩ ክፋላት እታ ሃገር ዝሃብናዮ መሬት ናብ 415 ሽሕ ሄክታር ዝኸውን መሬት ጥራሕ እዩ።ካብዚ ናብ 42 ሽሕ ሄክታር ዝኸውን መሬት ለሚዑ ዘሎ።ብሓፈሻ ንልምዓት ሕርሻ ካብ እነቕርቦ 3.4 ሚሊዮን ሄክታር መሬት 1.5 ሚእታዊ ዝኸውን ጥራሕ እዩ።’’ይብሉ።


text:
ዕብዳን ቀጠር ዶስ ዕርቃን ህግደፍ?
ዕብዳን ቀጠር ዶስ ዕርቃን ህግደፍ?
ኩሉ ግዜ ቅድሚ ኣብ መድረኽ ወጽኢኻ ምዝራብ ይኹን ምውሳእ፣ ኣብ ቅድሚ ምስትያት ደው ኢልካ ስእልኻ ርኢኻ ነፍስኻ ምስትኽኻል ንቡር ልምዲ ደቂ ሰባት’ዩ። ምኽንያቱ ነብስኻ ፈቲሽካን ኣስተኻኪልካን ብሙሉእ ርእሰ ተኣማንነት ኣብ መድረኽ ወጺኻ እትብሎን ትገብሮን ጥራይ’ዩ ንተዓዘብትኻ ከጸሉ ዝኽእል። ተዓዛቢ እንተ ዘይብላካ፣ በይንኻ ኣብ መድረኽ እትዋሰኦ ድራማ መግለጺ ጥፍሽናኻ ጥራይ እዩ ክኸውን። ብዕለት 28 ሕዳር 2019 ብመንገዲ ሚኒስትሪ ዜና ዲክታትራዊ ስርዓት ህግደፍ፣ ጥፍሽንኡ ዝገልጽ ጋዜጣዊ መግለጺ ኣውጺኡ ነሩ። እቲ “ዕብዳን ቐጠርን ውጥን ኲናት 2019 ዓ.ምን” ብዝብል ኣርእስቲ ዝወጾኦ መግላጺ፣ ነቲ መንግስቲ ቀጠር ኣንጻር ምልካዊ ሰርዓት ኢሰያስ ኣሊማቶ ዝበሎ ወተሃደራዊ ሽርሒታት ኣብ 10 ንጥቢታት ኣጣቃሊሉ ኣቅሪቡዎ ይርከብ። እዚ ሓቀኛ ምስሉ ኣብ ዓይኒ ህዝቢ ኤርትራ እንታይ ከም ዝመስል ዘይፈልጥ ስርዓት፣ ወግሐ ጸብሐ ናይ ትማሊ ማሽርኽቱ ንኸውንጅል ዝገብሮ ምግዋሕ ጠቀነ፣ ንህብዚ ኤርትራ ሓድሽ ኣይኮነን። ስርዓት ህግደፍ፣ ናይ ዝበላዕካሉ ጻሕሊ ምስባር ባህሉን ልምዱን ምዃኑ ህዝቢ ኤርትራ ኣጸቢቁ ፈሊጥዎ ኣሎ። ሕማም ተነጽሎ ከምዘለዎ ዝፍለጥ ስርዓትወልቀ መላኺ ኢሰያስ ኣብዛ ብሽርክነት እና ስርሓካ ዘይተኻኣለት ዓለም ብሰይጣናዊ ተግባራቱ ንኤርትራ ካብ ሕብረተሰብ ዓለም ገሊሉዋ ተሪፉ። ኣብቲ ዚ መገለጺ’ዚ ሓደ ከም ኣገዳሲ ነገር ኮይኑ ዝተሰማዓኒ እንተሎ እቲ ተቃወምቲ ሓይሊታትኤርትራ ብመንግስቲ ቀጠር ተደጊፎም ኣንጻር ስርዓት ህግደፍ ትዋደዲቦም ኣለዉ ዝበሎ ንጥቢ’ዩ። ሓቅነት ናይ’ዚ ዉጹእ ሓሶት እዚ ብዘይገድስ፣ ሓንቲ ኣዝዩ ገዚፍ ቁጣባ ዘለዋ ሃገር፣ ንሓደ ቀታሊ ህዝቡ ዝኾነ ስርዓት ገዲፋ ኣብ ጎድኒ ውጹዕ ህዝቢ ደው ኢላ ክትሰምዕ ከለኻ ናይ ባሓቂ ትሑጎስ ኢኻ። ቀጠር ክሳብ እታ ዕለት ምውጻእ ናይቲ መግለጺ ከም ቅነዲ ሓጋዚት ስርዓት ህግድፍ ሙዃና ዝፈልጥ ህዝቢ ኤርትራ፣ ብከዚ ኣገባብ ኣይደናገርን’ዩ። ኣብዚ ዘለናዮ መድረኽ ምስ ተቃወቲ ሓይሊታት ኤርትራ ደው ኢላ ነቲ ብህግደፍ ዘተጋሃሰ ጀምላዊ ሰብኣዊ መሰላት ህዝቢ ኤርትራ እንተ ተጣቢቃ እንታይ ጸገም ኣሎ? ብዲኮመንቲታት ቪዲዮን ብጽሑፍን መርተዖታት ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ብምቕራብ እንተ ሓጊዛ ከ ኣበይ ኣሎ እቲ ዓጀብ ዘብል ውጥን ኵናት? እዚ ንውሽጣዊ ሃልኪ ዘወጸአ ምስ ኣብ ባይታ ዘሎ ኩነታት ዝገራጮ መገለጺ፣ ካብቲ ኣብ ውሽጢ ሃገር ኣንጻር ህግደፍ ዝካየድ ዘሎ ሓያል ቃልሲ ኣቃልቦ ህዝቢ ንምስሓብ ዝገበሮ ፈጠራዩ። ቀጠር፣ ኣብ ኩሉ ድሕሪ ናጽነት ዝነበረ ፍጻሜታት ኣብ ጎድኒ ስርዓት ህግደፍ ካብ መጀመርያ ደው ዝበለት ሃገር እያ ነራ ። ንኣብነት፣ ቀጠር ካብተን ቀዳሞት ሃገራት ብናጽነት ሃገረ ኤርትራ ዘኣመና ዲፕሎማስያዊ ዝምድና ዝመስረታ ሃገራት ሓንቲ’ያ። ኣብ ግዜ ዶባዊ ግጪት ኤርትራን ኢትዮጵያን ውን ክሳብ መደኣታ ኣብ ጎድኒ ስርዓት ህግደፍ ኮይና ቀጸለት። እዚ ክባሃልከሎ ግን ዝምድና ክልተኦም ስርዓታት ኣብ ደብዛዝ መሰረት ዝተሃንጸ፣ ብስትራቲጃዊ ይኹን ብዝኾነ ካልእ ረባሓታት ዘይተኣሳሰረ ዋላ እንተኾነ፣ ካብ መጀመርያ እዋን ኣዝዩ ጥቡቅ ዝምድና ከምዝነበረ እዩ ዝፍለአጥ። እዚ ናይ ሓባር መንጠሪ ባይታ ዘይነበሮ ምሕዝነት፣ ምፍራሱ ውን ከም ኣመጻጻኡ ኮይነ። ቀጠር፣ ኣብ ወሽመጥ ዓረብ እትርከብ ውሑድ ህዝቢ ዘለዋ ንእሽቶይ ግን ከኣ ኣዝያ ሃብታም ዝኾነት ሃገር እያ። ድሕሪ ናጽነት፣መንግስት ቀጠር ካብ ልምድን ባህልን ኣህግራዊ ዝምድናታት ወጻኢ ዝኾነ ኣግባብ፣ ማለት ኣብ ናይ ሓባር ረብሓ ዘይሙርኮስ፣ ኣብ ኩሉ መዳያት ምስ ስርዓት ህግደፍ ክተሓጋዝ ጀመረት። እዚ ከኣ ካብ ትሕተቅርጺ መደባት ልምዓት ጅሚርካ፣ ሞውያዊ ስልጠናን ማህደረድትምህርትን፣ዜና፣ ቱሪዝም፣ ንግዲ፣ ሃብቲ ዓሳን እንስሳን፣ጥዕናን፣ ኣህግራዊ ዝምድነታት ዝኣመሰሉ መደባት ትምውል ነበረት። እቲ ዝግበር ዝነበረ ስምምዓት ውን ኮነ ኢልካ ንህወት ስርዓት ህግደፍ ንምዕቃብ ዝግበር ዘነበረ ኮይኑ፣ ኣብ መወዳእታ ስርዓት ህግደፍ ቁሩብ ትንፋስ ምስ መለሰ ናብ ካልእ ህጡር ጁባ ምስራኣየ እቲ ዝበላዓሉ ጻሕሊ ቀጠር ሰሩ ምስ እማራትን ስዑድያ ወጊኑ ክነብሕ ጀመረ። ስርዓት ህግደፍ ዝሕንጽጾም ፖሊሲታት ልምዓት ይኹኑ ዝምስርቶም ኣጉራዊ ዝምድናታት ናይ ነውሕ ጠመተ ዘይብሎም፣ ኣብ ሓጺር እዋናዊ ረብሓታት ዝዓለሙ ጥራይ’ዮም። እዚ ከኣ ካብቲ ሕጂ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ህሉው ኩነታት እንዕዘቦ ሓቂታት’ዩ።ኣብ ሞንጎ እቲ ኤርትራ ዝጥቕልል ሓይሊታት ክዳን ሃገራት ወሽመጥ ዓረብ ካብ 2016 ጀሚሩ ብዝተጠፈጥረ ዘይምቅዳዋት፣ ስዑድያን ኢማራትን ብዲክታቶራዊ ስርዓት ግብጺ ተደጊፈን ኣንጻር ቀጠር ምስ ዓጣቓ፣ እቶም ትኽ ትንፋስ ማሓዙት ዝነበሩ፣ ስርዓት ህግደፍን መንግስቲ ቀጠርን ኣብ ከልተ ዘይራኸቡ መስመራት ደው በሉ። ማራሒ ሰርዓት ህግደፍ፣ ኢሰያስ ኣፍወርቂ ድማ ከም ወትሩ እታ ዝባላዓላ ጻሕሊ ዓርኩ ኣሚር ቀጠር ሰሩ ምስቲ ህጡር ጁባ ይሕሸኒ ብምባል ምስ ስዑድያ፣ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ፣ ግብጽን ደው በለ። ስለዚ ከዳሚ ኢማራትን ስዑዳያን ኮይኑ ዘሎ ስርዓት ህግደፍ፣ ምሻጥ መሬት ኤርትራ ጥራይ ከይኣኽሎ ተልእኾ መግዋሕ ጸርፈ ባእስን ውንተዋሂብዎ ኣሎ ዝመስል።እዚ ኤርትራ ካብ መንእሰያታ ዘብራሳ፣ ባህላውን ሃይማኖታውን መንነት ህዝቢ ኤርትራ ዘሀሰሰ፣ ካብ ህጻናት ጀሚርካ ክሳብ ሚኒስተራት ዝ ኣሰረን ዝቀተለን፣ ዘይሓፍር ስርዓት፣ ብዘገበሮ ኢሰብኣዊ እከይ ተግባራቱ ዕርቃኑ ተቃሊዑ ጉዱ ምስ ወጸአን ኣሎታዊ ተራ ሓደስቲ ኣኸደምቱ(ስዑድያን ኢማራትን) ኣብ ቀረኒ ኣፍሪቃ ንምሽፋን፣ ኩሉ በደላቶም ንመባእስትቶም ዝኾነት ሃገረ ቀጠር ኣብ ምስካም እጃሙ ከበርክት ይፍትን ኣሎ። ተቃወቲ ሓይሊታት ኤርትራ፣ ከምቲ ስርዓት ኢሰያስ ዘረኽቦ ዝነበረ ምወላ መንግስቲ ቀጠር እንተ ዝርኽቡ ስርዓት ህግደፍ ሎሚ ኣብ ስልጣን መይጸንሐን። ባዕሉ መጻወድያታት እና ገበረ ዝቀትሎም ዘሎ ከራኹር ኢሰያስ ዝኾኑ ላዕለዎት ሓለፍቲ እቲ ስርዓት ንቀጠርን ተቃኣወምቲ ኤርትራን ክተሰክሞ ምፍታን መርኣያ ጥፍሽና ናይቲ ስርዓት ዝገልጽ ጥራይ እዩ። ህዝቢ ንክተደናግርን ንክተታልን ምፍታን ስዓቱ ሓሊፉ’ዩ፣ እታ እንኮ ኣማራጺት ስርዓት ህግደፍ ኣብዚ ግዜ’ዚ ፖሊቲካዊ ለውጢታት ንኽመጽእ ኣፍደገ ከፊትካ ካብ ስልጣንካ ምውራድ ጥራይ እያ ዘላ። ግዜ ለውጢ ኣኺሉ፣ ዋሕዚ መንእሰያት ኣንፈቱ ናብ ኤርትራ ገጹ ቀዪሩ ክም ዘሎ ዝተረደ ጉጅለ ህግደፍ እዛ ትልኽ ትብል ዘላ ትንፋሱ ከይዓረበት ከላ ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ኤርትራ ቀሪቡ ምንሳሕ ይሕሾ መስለኒ። ንተቃወምቲ ሓይሊታት ኤርትራ ንሓንሳእ ምህላዎም ብዘይምእማን ንሓንሳእ ድማ ብሱዳን ዝድገፉ ጃሃድ’ዮም እና በልካ ካብ ዕንክሊል ኢልካ ተገራጫዊ ዝኾነ መግለጺታት እና ኣውጻኣኻ ሃተውተው ምባል፣ ምስኦም ኮፍ ኢል ንህዝብና ካብቲ ንሳልሳ ዓመት ናይ ጸልማት ማእሰርትኻ ንክተውጽእ እንተትፍትን ምተገባኣካ።
ሽፋ ም/ኑር


text:
እቲ ግዜ ይነጉድ ኣሎ፡ ንሕናኸ?2021-10-08 07:50:01 Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ Published in ጽሑፋት ትግርኛ Read 212 times
- font size decrease font size increase font size
ሃገርና እትርከበሉ ጀኦግራፍያዊ ኣቀማምጣ፡ ኣዝዩ ተሃዋስን ቅልጡፍ ለውጥታት ዝረኣየሉን ከባቢ እዩ። እቲ ተሃዋስነቱ ካብ ስትራተጂክዊ ተበሃግነቱን፡ ጠቓምነቱን እዩ ዝነቅል። ብፍላይ ሃገርና ኤርትራ ልዕሊ ሓደ ሺሕ ኪሎሜትር ገማግም ቀይሕ ባሕርን ኣማኢት ደሴታትን ስለ እትውንን ኣፍሪቃን ማእከላይ ምብራቕን ኣብ ምርኻብ ኣገዳሲት ስለ ዝኾነትን፡ ካብ ነዊሕ ግዜ ጀሚሩ በሃግታ ብዙሓት እዮም። ብፍላይ ከኣ ኢትዮጵያውያንን ፈተውቲ ኢትዮጵያን ኣብ ሃገርና ዝተኸልዎ ዓይኖም ጌና ክሳብ ሎሚ ሰለም ኣይበለን። ስለዚ ኤርትራውያን፡ ብኽንድኡ ደረጃ ኣብ ሓለዋ ሃገርና ወትሩ ድሉዋት ክንከውን ይግበኣና። ጸቢብ ጉጅላዊ ረብሓ ዝማእከሉ ቀልባዕባዕ መራሕቲ ህግደፍ ግና ዝሕልዉ ዘይኮኑስ፡ ንበላዒ ኣሕሊፎም ክህብዋ ዝደናደኑ ምዃኖም፡ ኢሳያስ ኣብ ዝተፈላለዩ ኣጋጣምታት ብግብሪ ኣርእዩና እዩ።
ብሓፈሻ ካብ ቀደሙ፡ ብፍላይ ከኣ ኣብዚ ንርከበሉ ዘለና ቅልጡፍ ምልውዋጥን ተሃዋሲ ምዕባለን ጉዳይ ሃገርና ንህግደፍ ኣሕሊፍካ ዝወሃብ ኣይኮነን። ንሕና ናይ ለውጢ ሓይልታት ኤርትራ ምስ ህዝብና፡ ኣብዚ ዝሕቆን ዘሎ ሃገራውን ከባብያውን ማዕበል ተዓዘብቲ ዘይኮናስ ቀንዲ ተዋሳእቲ ምዃና ኣሚንና ብሓላፍነት ክንሰርሕ ከምዘለና ንካልኢት’ውን ክንዝንግዕ ኣይግበኣናን። ኣብ መስርሕዚ ቃልሲ ንዘጋጥሙ ውጽኢታት ሓላፍነት ክንወስደሎም፡ እሞ በቲ ኣወንታ እንምጎስ፡ በቲ ከጋጥም ዝኽእል ኣሉታ ከኣ እንሕተት ምዃና ኣይንዘንግዕ።፡ ምስቲ ባህርያዊ ጉዕዘኡ ሓልዩ ንቕድሚት ዝነጉድ ዘሎ ግዜ፡ በታ ዘላትና ዓቕምን ግዜን ክንትግብሮ ዝግበና ዕማምን ክንከዶ ዝግበኣና ርሕቀትን ከነቀላጠፍ ምርጫና ዘይኮነ ግደታና እዩ።
ዋና ኣካያዲ ጉጅለ ህግደፍ፡ ንናይ ህዝቢ ኤርትራ ናይ ለውጢ ጸዋዒት ጸማም እዚኒ ሂቡ፡ ኣብ ጐዳጉዲ ዓዲ ሃሎ ተሓቢኡ ጸኒሑ፡ ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣብይ ኣሕመድ ዕምቆትን ትካላዊ ምርኩስን ዘይነበሮ ዘይቅዱስ ዝምድና መስሪቱ፡ ኣጀንድኡ ንምትግባር ፈንጠርጠር ካብ ዝብል እነሆ ራበዓይ ዓመቱ ኣቑጺሩ። እቲ ፈንጠርጠሩ ኣብ ዙርያ ኤርትራዊ ኣጀንዳን መሰረታዊ ጠለብ ህዝብን ዘይኮነ፡ ንኤርትራዊ ትጽቢትን ኣተሓሳስባን ጓስዩ ናብ ግዳም ዘማዕዱ እዩ። ናይዚ ጉጅለ ኣካይዳ ወትሩ ኣዕናዊ እዩ እንብሎ፡ ኤርትራዊ ጸገም ስለ ዘይፈትሕ ጥራይ ዘይኮነ፡ ካልእ ሓዲሽ ማይ ዘይጠዓሞ መዘዝ ዝጐትት ብምዃኑ’ውን እዩ። ትጽቢት ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ሃገሩ ሰላም፡ ልምዓት፡ ምኽባር መሰላትን ዲሞክራስያዊ ስርዓትን እግሪ ክተክል ክነሱ፡ እዚ ጉጅለዚ ግን ብኣንጻርዚ ኩሉ ዕድላት መንእሰያት ኤርትራ ኣብ ሃገሮም ኮሊፉ ዘርሞዘርሞ ዝገበሮም ከይኣኽሎ፡ ካብ ሃገሮም ወጺኦም ኣብ ውግኣት ንክሃልቁ ተንኮላት ክፍሕስን ጻማ ቃልሶም ክጠልምን ዝነብር ምዃኑ ከኣ ናይቲ ምስ ግዜ ዘይምኻድ ባህሪኡ መርኣያ እዩ።
ኣብዚ እዋንዚ ዓቕሚ ሓይልታት ለውጢ ኤርትራ ውሱን ምዃኑ ርዱእ እዩ። ነዚ ዘንጊዑ ንሓይልታት ለውጢ ኤርትራ ዓቕሙ ከየገናዘበ ቅልጡፍ ዓርሞሸሽ ውጽኢት ከመዝግብ ዝጽበ ኣካል እንተልዩ፡ ወድዓዊ ኣይኮነን። እቲ ሓይልታት ለውጢ ከኣ ኣብ ክንዲ ብዘለዎ ውሱን ዓቕሚ ምሱጓም፡ ዘይተደላይ ግዜ ንምብኻን ከዕጠጢ እንከሎ’ውን ክሕተት ናይ ግድን እዩ። ሓይልታት ለውጢ ኤርትራ በበይኑ ከድምዕ ከምዘይክእል ተረዲኡ፡ ዝተበተነ ዓቕሙ ምእካብ መተካእታ ከምዘየብሉ ክግንዘብ ይግበኦ። እቲ ዓቕምታትካ ኣብ ዝሰፍሐ ጽላል ናይ ምጥርናፍ ተግባር ወሳኒ ክነሱ፡ ኣብ ምትግባሩ ማዕረማዕረቲ ዝነጉድ ዘሎ ግዜ እንተዘይሰጒሙ ብደረጃኡ ካብ ተሓታትነት ክሃድም ኣይክእልን እዩ። ሎሚ ክትዓሞ ዝግበኣካ ከይዓመምካ፡ ጽባሕ ከጋጥም ብዝኽእል ብደሆን ስግኣትን ተሸሚምካ ማዕረቲ ዝነጉድ ግዜ ዘይምስጓም ክሳብ ክንደይ ዋጋ ከም ዘኽፍል፡ ኣብ ተመኩሮ ምሕዝነት ፖለቲካዊ ሓይልታት ኤርትራ (ምፖሓኤ)ን ኤርትራዊ ዲሞክራኣስያዊ ኪዳን (ኤዲኪ)ን ዋጋ ኣኽፊሉና እዩ። ሕራይ እቲ ዝሓለፈ ክሳራ ክንመልሶ ኣይንኽእልን ኢና። ኣብ ክንዲ ካብኡ ንመሃር፡ ነቲ ናይ ሽዑ ሕጽረት ምድጋሙ ግና ፈጺሙ ይቕረ ዘይበሃሎ ሕጽረት እዩ።
ኣብዚ እዋንዚ ጉጅለ ኢሳያስ ኣፈወርቅ፡ ኣንጻር ረብሓን ድሌትን ህዝቢ ኤርትራ እዩ ዝንቀሳቐስ ዘሎ። ንዝህቢ ኤርትራ ዝበደለን ዝጠለመን ስለ ዝኾነ ድማ፡ ብፍላይ ኣብዚ እዋንዚ ምስሉን ስሙን ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ኤርትራ ዝተደወነን ብሕማቕ ዓይኒ ዝረአን እዩ። ኣብ ዞባና እንተኾነ’ውን ብዘይካ መራሒ ኢትዮጵያ ንሱ እውን ንግዝያዊ ጠቕምታቱ ኢሉ እንተዘይኮይኑ ካልእ “ደሓን እቶ” ዝብሎ የብሉን። ምስዚ ኩሉ ግና እቲ ኢትዮጵያዊ ቀዳማይ ሚኒስተር፡ ድሕሪቲ “ዓለምለኻዊ መምዘኒ ኣየማለአን” ዝተባህለ ምርጫኡ፡ ብ4 ጥቅምቲ 2021 ኣብ ዘዳለዎ፡ ንህልዊ ኩነታት ህዝቢ ኢትዮጵያ ኣብ ግምት ስለ ዘየእተወ፡ ብዙሓት ዝዛረብሉ ዘለዉ ጽንብል ገለ መራሕቲ ኣፍሪቃ ክርከቡ ከለዉ ዉልቀ መላኺ ኢሰያስ ግን ኣይተረኽበን።
ንናይ መራሒ ህግደፍ ኣብቲ ጽንብል ዘይምስታፍ፡ ከም ምኽንያት ምናልባታት ይቐርቡ ኣለዉ። እቲ ሓደ ንሱ ምስቶም ኣብ ውድብ ሓድነት ኣፍሪቃ ኮነ ኣብ ኢጋድን ርእይዎም ዘይፈልጥ መራሕቲ ኣፍሪቃ ምርእኣይ ስለ ዘሰከፎ እዩ ዝብል እዩ። እቲ ካልእ ምናልባት ከኣ፡ እቶም ኣብቲ ጽንብል ዝተሳተፉ መራሕቲ ሃገራት ኣፍሪቃ “እንተደኣ ኢሳያስ ኣብቲ ጽንብል ተረኺቡ ንሕና ኣይንሳተፍን ኢና” ስለ ዝበሉ፡ ዶር/ር ኣብይ “ፍቕርናን ምትሕብባርናን ከም ዘለዎ ኮይኑ” ውራየይ ከይተበላሽወለይ ዓዲ ውዓል” ስለ ዝበሎ እዩ ዝብሉ እውን ኣለዉ። ብወገና ኩሉ እቲ ምናልባታት “ቅኑዕ መልሲ እዩ።” እቲ ካልእ ክውሰኽ ዝኽእል ምኽንያት ተሓቢእካኳ ዘይተርፍ እንተኾነ፣ ስግኣታት ኣብ መገሻ ከጋጥም ካብ ዝኽእል ሓደጋ ክኸውን ይኽእል።
እቲ ዘገርም ወዮ ዕድመ ስልጣኑ ንምንዋሕ ንምርጫ ብመትከል ዘነኣእስ ኢሳያስ፡ ብደረጃ ናይ ጽሑፍ መልእኽቲ ነቲ “ተመሪጹ” ጽንብሉ ዘካየደ መራሒ ኢትዮጵያ ናይ ዮሃና መልእኽቲ ምትሕልላፉ እዩ። እዚ ተግባሩ፡ እቲ ምርጫ ዘይምቅሮ ኣብ ኤርትራ ክኸውን እንከሎ ጥራይ ምዃኑ ዘመልክት እዩ። መልእኽቱ ናብ ህዝቢ ኤርትራ እንታይ ምዃኑ ከኣ ምስትብሃል የድልየና።
ሕጂ እውን ከባቢና ብዝተፈላለዩ ምኽንያታት ይሕመስዩ ዘሎ። ኤርትራን ህዝባን ከኣ ኣካልዚ ዝሕመስ ዘሎ ከባቢ እዮም። ካብ ሳዕቤን ናይዚ ዝሕቆን ዘሎ ከባብያዊ ቅልውላው፡ ኢሳያስ ኣይኮነንዶ ሃገርን ህዝብን ከድሕን፡ መሊሱ ሓዊ ዝኣጉድ እዩ። ንሕናን ህዝብናንከ ካብዚ ከየጋጥም ዘስግእ ዘሎ ሓደጋ ንምድሓን ምስዚ ዝነጉድ ዘሎ ግዜ ዲና ዓቕምና ጸንቂቕናን ኩሉ ክኢልናን ክንጉዓዝ ወይስ ኣብ ገዛእ ጉዳይና ተዓዘብቲ ክንከውን? ጽባሕ ዘይኮነ ሎሚ ብግብሪ ክንምልሶ ዝግበኣና ኣብ ቅድሜና ተገቲሩ ዘሎ እዋናዊ ሕቶ እዩ።


text:
ገለ ካብ ናይ ሎሚ ትሕዝቶ ዜና፡
1. ሃገራት ኤዉሮጳ ንምክፍፋል ሓገዝን ባጀትን እቲ ሕብረት፣ ዝነበረን ፍልልይ ብምፍታሕ ተሰማሚዐን።
2. ሓድሽ መከላኸሊ ክታበት ቫይረስ ኮሮና ዘይመለሾም ጉዳያት ኣሎዉ፣ ክብሉ ሰብ ዓዉዲ እቲ ሞያ ዝኾኑ ክኢላታት ገሊጾም።
ብተወሳኺ ፣- ዝኸበርኩም ተኸታተልቲ መደብና መድባት ኣልኮምፒስ ብዝተሳለጠ መገዲ ንምክትታል ኩሉኹም ተጠቀምቲ ኣንድሮይድ ኣፕሊከሽን ተዳልይልኩም ስለዘሎ ኣልኮምፒስ ትግርኛ ኢልኩም ብምዉራድ ክትጥቀሙ ትኽእሉ ኢኹም።
ብተወሳኺ ኣብ ዩቱብ ዝርከብ ቻነል ኣልኮምፒስ ትግርኛ ኣባላት ንምዃን subscribe ብምግባር ተሳታፍነትኩም ከተረጋግጹ ንላቦ።
መደባትና ብሰፊሕ ንምክትታልን ከምኡ እዉን፣ ብዛዕባ ኩነታት ሽወደን ብትግርኛ ንምርካብ ኣብ መርበብ ሓበሬታና www.alkompis.se/ti ተወከሱ። #sverige #alkompis #sweden #Tigrinja


text:
በስመኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሓዱ ኣምላክ ኣሜን!
፳፪/22 ጥቅምቲ ዕረፍቲ ሉቃስ ወንጌላዊ
ሉቃስ ማለት መበሰሪ፡ ነጸብራቕ፡ ብርሃን ማለት እዩ። ብስራት መልኣኽ ስለ ዝጸሓፈ። ብካልእ ድማ ሓኪም ማለት እዩ። ሓኪም ናይ ስጋ ከሎ ጎይታ ድሕሪ ደጊም ሓኪም ናይ ነፍሲ ክትከውን ኢኻ ኢሉ ጸውዖ። ትውልዱ ኣንጾክያዊ ኮይኑ ወንጌል ዝጸሓፎ ድማ ብቋንቋ ዮናኒ እዩ። ቁጽሩ ካብ 72 ኣርድእቲ ኮይኑ ወንጌል ዝጸሓፈሉ ዘመን ድሕሪ ዕርገት ጎይታ 21 ዓመት ብ 54 ዓ.ም እዩ። ቅዱስ ሉቃስ ንቅድስት ድንግል ማርያም ብዙሕ ይፈትዋ ነበረ። ካብ ብዝሒ ምፍታው ዝተላዕለ ድማ ስእላ እንዳ ሰኣለ ይሸይጥ ነበረ። ነቲ ዝረኸቦ ኣታዊ ድማ ድራር እለቱ እንዳ ኣትረፈ ኩሉ ብስማ ይምጽውቶ ነበረ። “ወይእተ ስዕል ትመስል ልብስተ ስጋ ወያንጻፈጽፍ ሓፍ እምነሃ” መቅድም ተኣምረ ማርያም።
ሓዋርያት ኣገልግሎት ወንጌል ዕጫ ምስ ኣውደቑ፡ ንዮሓንስ ጽርእ በጽሓቶ፡ ምስኡ ሓቢሩ ብምዃድ ንመቂዶንያ፡ ፈልዩ ኣስተምህር ኢሉ ሃቦ። ንዕኦም የእሚኑ ነቶም ወንገል ዘይበጽሖም ከስተምህር ኢሉ ክኸይድ ከሎ፡ ቴዎፍሎስ መስፍን እስክንድርያ ዘስተምሃርካና ምእንቲ ከይንርስዖ ጽሒፍካ ሃበና በልዎ። ንሱ ድማ ንወንጌሉ ጽሒፉ ሃቦም። ብሕሪ እዚ ድማ ንግብሪ ሓዋርያት ጽሒፉ ልኣኸሎም።
ንሓዋርያት ጴጥሮስን ጳውሎስ ተኸቲሉ ሮም ከይዱ ከስተምህር ከሎ ሮማውያን ካብ ኣምልኾ ጣዖት ናብ ኣምልኾ እግዚኣብሔር ተመሊሶም ነበሩ። ካህናተ ጣዖት ንንጉስ ኔሮን “ሉቃስ ዝተባህለ ዕብራዊ መስረይ ነዚ ህዝቢ ይወስዶ ኣሎ” በልዎ። ንጉስ ጸዊዑ “ኣንታ መሰረይ ንኣምላኽካ ገዲፍካ ነዚ ጣዖት ስገድ” በሎ። “ኣኮ መስረይ ኣለ ሓዋርያሁ ለእግዚእየ ኢየሱስ ክርስቶስ” ኣነስ ሓዋርያ ደኣ እምበር መስረይ ኣይኮንኩን ኢሉ መለስሉ። “ነታ እንዳ ጸሓፈትን እንዳ ስኣለትን እተስሕት ዘላ የማነይቲ ኢዱ ቁረጽዋ” ኢሉ ኣዘዘ። እቶም ወተሃደራት ድማ ከም ትእዛዝ ንጉስ ቆረጽዎ። ቅዱስ ሉቃስ ድማ ብድሕሪ ምቑራጽ ኢዱ፡ እዞም ምቑራጽ ኢደይ ዝረኣዩ ኣሕዛብ እቲ ዘድሕን ኣምላኽ ኣሎና ዝብልዎስ ኣበይ ደኣ ኣሎ፧ እንተድኣ ሃልዩስ ንመዓስ ደኣ ክኸውን እዩ፧ መታን ከይብሉስ ነዛ ዝተቖርጸት ኢደይ ከም ቀደማ (ጥዕይቲ) ክትገብራ እልምነካ ኣለኹ፡ ኢሉ ጸሎት ገበረ እሞ፡ ጥዕያ ከም ቀደማ ኮነትሉ። “ኣመነ ብኣምላኩ ለዝንቱ ብእሲ/ብዙሓት ድማ ብኣምላኹ ኣሚና” ኢሎም ብዙሓት ብክርስቶስ ኣመኑ። እቲ ናይ ንጉስ ግን ነቶም ዝኣመኑን ንቅዱስ ሉቃስን ብሓንቲ መዓልቲ ማለት ጥቅምቲ 22 ንሞት ፈረዶም። ብፍላይ ድማ ንቅዱስ ሉቃስ በታ መዓልቲ እቲኣ ብሰይፊ ክሳዱ ይቆረጽ ኢሉ ኣዘዘ። ብሓደ ሰያፊ ተሰይፉ ድማ ዓረፈ። እንደገና ድማ ኣሰሩ ከይርከብን ከይዝከርን ኢሎም ናብ ባሕሪ ደርበይዎ። እንተኾነ ግን ንባሕርን ንቀላያትን ዝእዝዝ እግዚኣብሔር ማዕበል ኣላዒሉ ካብቲ ዝተደርበዮ እናደፍአ ናብ ወሰን ባሕሪ ስለ ዘውጽኦ በረኸት ተኻፈል ዝበሎ ሰብ ረኸቦ እሞ ብንጹህ ዓለባ ገኒዙ ናብ ናይ ምእመናን ዝቕበሩሉ መካነ መቓብር ቀበሮ።
በረኸትን ረድኤትን ናይ ቅዱስ ሉቃስ ምስ ኩልና ህዝበ ክርስቲያን ይኹን። ኣሜን!
ስብሐት ለእግዚአብሔር
ወለወላዲቱ ድንግል
ወለመስቀሉ ክቡር
ኣሜን!


text:
Radio Erena: 17 October 2016
ሰበ ስልጣን ጀርመን ከም መቐጸልታ ናይቲ ኣብ ምግታእ ስደተኛታት ዘተኮረ ምስ ሃገራት ቀርኒ ኣፍሪቃ ዘካይድዎ ዘለው ዝርርብ፣ ምስ ላዕለዎት ሓለፍቲ ኢምግሬሽን ሱዳን’ውን ተራኾቦም።
ብሓላፊ ፖሊስ ሱዳን ሌተናንት ጀነራል ሓሽም ዑስማን ኣል ሑሰን ዝምራሕ ወኪል መንግስቲ ሱዳን፣ ብቀዳም 15 ጥቅምቲ ኣብ ጀርመን ከተማ በርሊን ናይ ስራሕ ምብጻሕ ብምፍጻም፣ ዋሕዚ ስደተኛታት ዝግተኣሉ ኣገባባት ብዝምልከት ምስ ሰበ ስልጣን እታ ሃገር ከምዝተዘራረበ ሱዳን ትሪቡን ሓቢሩ።
ጀርመን እትርከበን ሓያሎ ሃገራት ኤውሮጳ፣ ዋሕዚ ስደተኛታት ንምግታእ ምስታ ቀንዲ ስደተኛታት ከም ኣውራ መንገዲ ዝጥቀሙላ ሱዳን ኣብ ስትራቴጅያዊ ስምምዕ ምብጻሕ ኣገዳሲ ምዃኑ’የን ዝኣምና።
ብመሰረት ዘካይድኦ ዘለዋ ዝተፈላለየ ስምምዓት፣ መንግስቲ ሱዳን ሚልዮናት ኤውሮ ሓገዝ ክግበረሉ እንከሎ፣ እቲ መንግስቲ ከኣ ከም ውጽኢቱ ናብ ሃገራት ኤውሮጳ ንምስጋር ዝሓለኑዮም ዝበሎም ኣሽሓት ኤርትራውያን ኣብ ምቕያድ ተጸሚዱ ኣሎ።
ሰበ ስልጣን ጀርመን ምስ ወኪል መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ተመሳሳሊ ዛዕባ ንምዝርራብ ብዘቕረብዎ ዕድመ መሰረት፣ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኤርትራ ኣቶ ዑስማን ሳልሕን ሓላፊ ፖለቲካዊ ጉዳያት ህግደፍ ኣቶ የማነ ገብርኣብን ዝሓለፈ ወርሒ ኣብታ ሃገር ዑደት ከምዘካየዱ ይዝከር።
ኣብ ጀርመን ኣብዚ ዓመት’ዚ ፖለቲካዊ ዑቕባ ካብ ዝሓተቱ ዜጋታት ሃገራት ኣፍሪቃ፣ ብዝሒ ኤርትራውያ ብ25 ሽሕ ኣብ ቀዳማይ ደረጃ’ዩ ዝስራዕ።
ቻንስለር ጀርመን ኣንገላ መርከብ ብዛዕባ ዋሕዚ ስደተኛታትን ንምግትኡ ዘሎ ተኽእሎን ብዝምልከት ንምዝርራብ’ውን ዝሓለፈ ቅንያት ኣብ ኢትዮጵያ፣ ማሊን ኒጀርን ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ፈጺማ’ያ።
=============================


text:
ጥምየት ካብ ዘጥቅዓ ሶማል ናብ ኢትዮጵያ ዶብ ሰጊሮም ዝውሕዙ ሶማልያውያን ቁፅሮም ኣብት ቀረባ ሰሙናት ካብቲ ዝነበሮ ሓያለ ኣሽሓት ንመዓልቲ ኣብዚ እዋን ናብ ኣማእት ነኪዩ'ሎ።
እንተኾነ እቶም ዝመፁ ብጥምየት ኣዝዮም ተሃስዮም ኣብ ሕማቅ ኩነታት'ዮም ዝርከቡ። ሻቅሎት ሰበ-ስልጣን ጉዳይ ስደተኛታትን ሰራሕተኛታት ረድኤትን ብዛዕባ'ቶም አዝዮም ተሃስዮም ዝመፁ ቆልዑ'ዩ።
ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ዝርከብ መዕቆቢ ስደተኛታት ዶሎ ኣዶ ወሃቢት ቃል ትካል ስደተኛታት ሕቡራት መንግስታት ሎራ ፓዶን ካብቶም ዝመፁ ሓደስቲ ስደተኛታት ብዙሓት " ካብ ሶማል ንኽሃድሙ ዝገበሮም ቀንዲ ምኽንያት አልሸባብ'ዩ" ኢለን።
ብኻልእ ወገን ናይ ሕቡራት መንግስታት ትካል ህፃናት ዩኒሰፍ ኣብ ዘውፅኦ ፀብፃብ ግዳያት'ቲ ህልቀት ዘስዓበ ደርቂን ጥምየትን ቀርኒ ኣፍሪቃ ቆልዑ'ዮም ክብል ገሊፁ።
ኣብ ደቡብ ሶማል ሓደ ሚልዮንን ፈረቃን ቆልዑ ህፁፅ ሰብአዊ ረድኤት የድልዮም'ሎ ክብል ናይ ሕቡራት መንግስታት ትካል ህፃናት ዩኒሴፍ አፍሊጡ'ሎ።
"ዕድሚኦም ካብ ሽዱሽተ ወርሒ ክሳብ ሓሙሽተ ዓመት ዝዕድሚኦም 450-ሽሕ ቆልዑ ብፅንኩር ጉድለት አመጋግባ ይሳቀዩ'ለው፣ ካብአቶም'ቶም 195-ሽሕ ኣብ ኸቢድ ጉድለት አመጋግባ ወዲቆም ይርከቡ" ኢሉ'ሎ።
ህፁፅ ረድኤት ኣንተ ዘይተረኺቡ'ውን እዞም ቆልዑ ኣብ ውሽጢ ሰሙናት ክሞቱ ይኽእሉ'ዮም ፣ ግን እንተተሓኪሞም እቶም ቆልዑ ክጥዕዩ ዝኽእሉ'ዮም ክብል'ውን እቲ ትካል ብወሃቢት ቃሉ ኣቢሉ ገሊፁ'ሎ።


text:
ተስፉ ዘውደ
ከምቲ ኣብ ራብዓይ ክፋል ዝገልጽክዎ እተን መካይን ዕላምአን ንፖርት-ሱዳን ኣትየን ኣብቲ ናይ ምብራቓዊ ሱዳን ዝርከቡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ረድኤት ክህባ ኢዩ ተመዲቡ ዝነበረ። ካብ ወደብ ላስፐዝያ ንኣለክሳንድርያ ኣተና። እቲ ኩሉ ዝጽዕነት ናይተን መካይን ንስደተኛታት ስለ ዝኾነ ብስምምዕ ግብጽን ሱዳን ንኩላህና በዚ ጉዳይ ዝትዋፈርና ናይ ዲፕሎማሲ ቪዛ ተወሃበና። ንዓይ ዓቢ ናይ ህላወ ዋሕስ ነበረ። እዚ እውን ኣብቲ ዘካይዶ ምንቅስቓሳት መጥቃዕቲ ክወርደኒ ስለ ዝኽእል ብወገን ጀርመናውያን ተሪር ስጉምቲ ክወስዱ ዝድርኽ ኩነታት ተፈጢሩ ኣሎ ማለት ኢዩ።
(ካብ ውሽጥን ግዳምን)
ነፍስ-ወከፍ ላህጃ ወይ ቋንቋ ናይ ባዕላ መግለጺ ኣለዋ። ናይ ምዝራብን ምጽሓፍን ፊደላትን’ውን ከይተረፉ ካብቲ ናይ ጽሑፍ ቅርጺ ዝመሃዙ ስነ-ጥበባውያን ረቂቕ ስምዒቶምን ንሓደ ወይ ሓንቲ መግለጺቶም ዝደረኸት ጦብላሕታን ኣምርን ዝተቐርጸ ጥራይ ኢያ ናብ ምምሃዝ ኣብጽሓቶም ክትከውን ትኽእል። ካብ ቅርጻ-መሬትን፣ ወይ ናይ ክሊማ ጠባይን ናይ መነባብሮ ልምድን ባህልን ዝተጸልወን ዝተበገስ’ውን ክኸውን ይኽእል። እቲ ብህዋሳት ዝቐርብ ምልክታታት ብርግጽ ንዘረባ ዝቕድም ኣካላዊ ምንቅስቓስ ኢዩ። ገጽ ኣእዳው ከምኡ እውን ኣዒንቲ ከናፍር ከይተረፋ ናይ ቋነቋ መበገሲ ክኾና ይኽእላ።
ኣብታ ቀዳመይቲ ዘመሓላለፍክዋ ጽሕፍተይ ገለ ናይ ፊድላት ጌጋታት ምንባሮም ደጊመ ኣብ ዘንበብኩሉ ግዜ ረኺበ። እቲ ዘገርም ድማ ኣብ ኩሉ ዝሰዶ ጽሑፋተይ’ውን ከምኡ ምንባሩ በሪሁለይ። እዚ ጉድለታት’ዚ ንብዙሓት ዘጋጥም ዘሎ ኢዩ። እቲ ናይ ግእዝ ፊደላት፣ ንሓንቲ ፊድል ምስ ኣድመጽታ ተወቂጣ ድምጺ ክትህብ ዘጋጥም ተደጋጋሚ ምውቃጣ ዘምጽኦ ተክኒካዊ ሽግር ከም ዝኾነ ርዱእ ኢዩ። ኮይኑ ግን ግዜ ወዲድካን ሃሰስ ኢልካን ክዕረ ይከኣል።


text:
ፕረዚደንት ሶማል መሓመድ ዓብዱላሂ መሓመድ ናይ ሰለስተ መዓልቲ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ንምፍጻም ሎሚ ቀዳም ሓምለ ፍርቂ መዓልቲ ኣስመራ ኣትዮም።
ፕረዚደንት ኢሰያስ ኣፈወርቅን ላዕለዎት ሰበስልጣን መንግስትንኤርትራ፤ ፕረዚደንት ሶማል መሓመድ ዓብዱላሂ መሓመድ ኣብ መዕርፎ ነፈርቲ ኣስመራ ኣብ ዝኣተውሉ ኣቀባብላ ገይሮምሎም።
ፕረዚደንት ሶማል መሓመድ ዓብዱላሂ መሓመድ ብዕድመ ፕረዚደንት ኢሰያስ ናብ ኤርትራ ዝመጹ ክኾኑ እንከለው፤ ምስቶም ፕረዚደንት ሚኒስተራት ዜና ባህልን ቱሪዝምን፤ ሚኒስተር መጉዓዝያ፤ ሚኒስተር ህንጻን ዝርከብዎም ላዕለዎት ሰበስልጣን ሶማል እውን ሓቢሮም ኣስመራ ከምዝኣተው ብተወሳኺ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።
ድሒሩ ብዝተረኽበ ሓበሬታ ክልቲኦም መራሕቲ ድሮ ርክብ ከምዘካየዱ ሚኒስተር ዜና ኤርትራ ኣቶ የማነ ገብረመስቀል ገሊጹ።
ፕረዚደንት መሓመድ ዓብዱላህ መሓመድ ኣብ ኤርትራ ኣብ ዝጸንሓለን መዓልታት ንዝተፈላለየ ልምዓታዊ መደባት እናተዘዋወረ ከምዝዕዘብውን ብተወሳኺ ተሓቢሩ።


text:
ብዛዕባ Informationsverige.se - ሓበሬታ ናይ ሽወደን ሕብረተ ሰብ
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 27 5 2021
Informationsverige.se ንማሕበረሰብ ሽወደን ብ10 ቋንቋታት ዘላሊ ብናጻ ዝወሃብ መሓበሪ እዩ። ኣብ ኮምፕዩተርን ታብለትን ሞባይልን ክትጥቀመሉ ትኽእል ኢኻ።
ኣብዚ ብቐንዱ ንዓኻ ሓታት ዕቝባ ዝኾንካ ወይ ኣብ ቀረባ እዋን ናይ መንበሪ ፍቓድ ዝተዋህበካ ዝኸውን ሓበሬታታትን ናውትን ኣለዉ፣ ብዘይካዚ ነቶም ምስ'ዞም ጕጅለታት እዚኣቶም ዚሰርሑ ሰባት ዚኸውን እተወሰነ ሓበሬታታ እውን ኣሎ።
ፊልም ብዛዕባ Informationsverige.se
Informationsverige.se ስለምንታይ ኣሎ?
ኵሉ ሰብ ካብ ብዓል መዚታት ሓበሬታ ናይ ምርካብ መሰል ኣለዎ። እዚ መርበብ ሓበሬታ እዚ ክሕግዘካን ነቲ ኣብ ሽወደን ዘሎካ ኵነታት ንኽትጸልዎ ተወሳኺ ዕድል ንኽፈጥረልካ ሓጋዚ ክኸውን ኣለዎ።
ኣብ Informationsverige.se እንታይ ክትረክብ ትኽእል?
ኣብ Informationsverige.se ዝተኣከበ ሓበሬታ ናይ ሽወደን ሕብረተ ሰብ ትረክብ። ሽወደን ብኸመይ ከም ትመሓደርን ብኸመይ ተሳቲፍካ ጽልዋ ከም ትገብርን ከተንብብ ትኽእል። ቍጠባዊ ሓገዝ ብኸመይ ከም ዝዓይን ናይ ሽወደን ክንክን ጥዕናንን ኣገልግሎት ሕክምናን ብኸመይ ከም ዝሰርሕን ሓበሬታ ክትረክብ ክትኽእል ኢኻ። ከምኡ'ውን ንልልይ ማሕበረሰብ ዝኸውን፡ ሽወደንኛ ክትለማመድ ክትጅምረሎም ትኽእል፡ ከምኡ'ውን ናባኻ ወላዲ ዝኾንካ ዝተኾሩ ጽሑፋት ዝሓዙ ገጻት ኣሎዉ።
ኣብቲ ናይ መጀመርታ ግዜካ ኣብዚ ሃገር ምሰየኖት ቤት ጽሕፈታት መንግስቲ ከም እትራኸብ እውን ሓበሬታ ክትረክብ ኢኻ። ካብቲ ዕቝባ ንምርካብ ዘመልከትካሉ ኣትሒዝካ ክሳብ ኣብ ሕብረተ ሰብ ሽወደን ተሳታፊ ኴንካ ስራሕ ወይ ትምህርቲ ዝጀመርካሉ ብኸመይ ከም ዝዓዪ ክትከታተል ትኽእል ኢኻ።
ሓላፍነት ናይ Informationsverige.se ዘለዎ መን እዩ?
ምምሕዳር ዞባ ኣብ ዞባ ምዕራባዊ ዮታላንድ ብሓባር ምስ ካልኦት ምምሕዳር ዞባታት ናይ ሽወደን ንInformationsverige.se ከመሓድሮ ሓላፍነት ኣለዎ። መንግስቲ እዩ ንInformationsverige.se ዝምውሎ።
ኣብ Informationsverige.se ብኸመይ ኢና ንጽሕፍ?
እተን ምምሕዳር ዞባታት እቲ ኣብ መርበብ ሓበሬታ ዘሎ ሓበሬታ እዋናውን ልክዕን ንኽኸውን ምስ ቤት ጽሕፈት መራኸብቲ ስራሕ፡ ብዓል መዚ ኢሚግረሽንን ካልኦት ብዓል መዝታትን ማሕበራትን ብሓባር ይሰርሓ።
እዞም ጽሑፋት ብጕጅለ ኣሰናዳኢ ኣብ Informationsverige.se ወይ ኣብ እተፈላለየ ዓውድታት ብዝርከቡ ክኢላታት እዮም ተጻሒፎም። እቶም ብጕጅለ ኣሰናዳኢ እተጻሕፉ ጽሑፋት ኣብ እተፈላለየ ዓውድታት ዝርከቡ ክኢላታት ይምርምርዎ እዮም። እቶም ጸሓፍቲ ነቲ ጽሑፋት ከዳልዉ ከለዉ ብዙሓት እተፈላለየ ምንጭታት ይጥቀሙ እዮም። እታ ኣብ Informationsverige.se እትሰርሕ ጕጅለ ኣሰናዳእቲ ንዅሉ እቲ ጽሑፋት ብቐሊሉ ምእንቲ ተነባቢን ብቐሊሉ ምእንቲ ዝርዳእን ክኸውን ዳግማይ ትርእዮ እያ።


text:
ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ኤርትራን ዝተበፅሐ ስምምዕን ርክብን ዝርዝር ጉዳያት ተግባራዊ ንምግባር ብኽልቲአን ሃገራት ዝተጣየሸ ናይ ቴክኒክ ኮሚቴ ስርሑ ብፅቡቕ ኩነታት የሳልጥ ከምዘሎ ወሃቢ ቃል ሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ኢትዮጵያ ኣቶ ነብያት ጌታቸው ኣፍሊጦም።
ወሃቢ ቃል ሚንስትር ጉዳያትት ወፃኢ ኢትዮጵያ ትማሊ ሓሙስ ንጋዜጠኛታት ኣብዝሃብዎ መግለፂ ዝተፈላለዩ ጉዳያት ዝዳህሰሱ ክኾኑ ከለው ብዛዕባ ርክብ ኢትዮጵያን ኤርትራን ኣብ ዝሃብዎ ቃል እቲ ናይ ቴክኒክ ኮሚቴ ስርሑ ይሰርሕ ኣሎ፤እዞም ዝርዝር ስራሓት ነቲ ርክብ ትካላዊ ቕርፂ ከትሕዝዎ እዮም ኢሎም።
“ዝቕፅል ርክብ ክልቲአን ሃገራት ትካላዊ ቕርፂ ስለዘትሕዝዎ ነፍሲ ወከፍ ዝርዝር ጉዳያት ምላሽ ክረከብ እዩ።ስለዚ ካብ ዘሎ ሓፈሻዊ ኩነታት ኢትዮጵያን ኤርትራን ብሚንስትር ጉዳያት ወፃኢ ዘሎ ኩነታት ዝተፈለየ ሓበሬታ ከምዘየለን ትካላዊ ቕርፂ ንምትሓዝ ዝስርሑ ስርሓት ብዝተታሓዘሎም ናይ ግዜ ሰደቓ ይሰላሰሉ ምህላው እየ ክዛረብ ዝኽእል”ኢሎም ።
ንኢትዮጵያ ኤርትራን ዘራኽቡ ኣርባዕቲኦም መስመራት ንመኻይን ኣብ ዝተዓፅውሉ እዋን ነዚ መግለፂ ዝሃቡ ምሃቦም ዝገለጸ ፋና ብሮድካስቲንግ ኮርፖሬት ብዛዕባ ምዕጻው መስመራት ግን ዘውጽኦ ዜና የለን።


text:
ኣብ ማሕበር ተሓጋገዝቲ ስደተኛታት ወለንተኛ ኩን
ትፈልጥ ዶ ዳርጋ ኩሉም ተሓጋገዝቲ ናይ ማሕበር ተሓጋገዝቲ ስደተኛታት ወለንተኛታት ምዃኖም? ንስኻ ውን ከይተረፈ ናይ ወለንተኛ ስራሕ ክትሰርሕ ትኽእል ኢኻ። በዚ መንገዲ እዚ ነዘርላንድኻ ተመሓይሽ፡ ምስ ሰባት ትላለ፡ ቁምነገር ከም ዝገበርካ ድማ ይስመዓካ ከምኡውን ናይ ስራሕ ተሞክሮ ተጥሪ። ማሕበር ተሓጋገዝቲ ስደተኛታት ውን ከይተረፈ ቀጻሊ ብፍላይ ናይ ስደተኛ ድሕረ-ባይታ ዘለዎም ወለንተኛታት ይደሊ እዩ።
ምስቱርጟም
ወለንተኛታት ናይ ማሕበር ተሓጋገዝቲ ስድተኛታት ምስ ስደተኛታት ኣብ ዝገብርዎ ዝርርብ ብዙሕ ግዜ ኣስተርጟማይ ይደልዩ እዮም። ነዘርላንድስ ደሓን ስጋብ ጽቡቕ ትዛረብ እንተኾንካ ብዙሕ ግዜ ኣብ ምስቱርጟም ክትሕግዝ ትኽእል ኢኻ። ወለንተኛታት ኣስተርጎምቲ ስልጠና ይወሃቦም እዩ።
ሓበሬታ ዝህቡ
ኩሎም ሆላንዳውያን ኣይኮኑን ብዛዕባ ስደተኛታት ተቐባልነት ዘለዎም። እዚ ዘይተቐባልነት መብዛሕቱ ግዜ ካብ ከይፈልጥካ ምፍራድ ዝተበገሰ እዩ። ማሕበር ተሓጋገዝቲ ስደተኛታት ኣብ ኣብያተ ትምህርትን ንዓበይትን ሓበሬታ ብምሃብ ውሕስነት ናይ ስደተኛታት ንምርግጋጽ ተቐባልነት ናይ ሆላንዳውያን ንምስፋሕ ይጽዕር። ኣስተምህሮታትን ጋሻ ኣብ ቤት-ትምህርቲ ዝህቦ ትምህርቲ ዓቢ ኣቕልቦ ይስሕቡ እዮም ብፍላይ ሓደ ስደተኛ ናቱ ወይ ናታ ዛንታ ክገልጽ/ክትገልጽ ኮሎ/ከላ። መብዛሕቶም ስደተኛታት ብዛዕባ ዝሓለፈ ሂወቶም ክዛረቡ ኣይፈትዉን እዮም። እዚ ክገብር ዝኽእል ወይ ድማ ዝደሊ ስደተኛ ግን ነቲ ኣብ ህዝቢ ሆላንድ ብዛዕባ ስደተኛታት ዘሎ ኣረኣእያ ኣብ ምቕያር ዓቢ ተራ ኣለዎ። ነዚ ንምግባር ናይ ግድን ኣድላይ ነገር ግን ንስኻ ጽቡቕ እንግሊዝኛ ወይ ድማ ነዘርላንድስ ክትዛረብ ምኽኣል እዩ።
ኣሰልጠንቲ
ኣብ ገለገለ ቦታታት ንስደተኛታት ስልጠናታትን ሓበሬታን ብቛንቆኦም ይወሃቦም እዩ። ንኣብነት ኣብ መሰርሕ ናይ ተሳትፎ መግለጺ። ነዚ ንምግባር ናይ ግድን ኣድላይ ነገር ግን ንስኻ ነዘርላንድስ ክትሰምዕ ምኽኣል ከምኡውን ኣብ ቅድሚ ሰባት ምቕራብ ባህ ዝብለካ ክኸውን ኣለዎ።
ዛንታኻ ኣብ መራኸቢ-ብዙሓን ንገር
ቀጻሊ ናይ ሆላንድ ጋዘጣታትን ራድዮን ተለቪጅን ኣዳለውቲ ዛንተኦም ክነግሩ ፍቓደኛታት ዝኾኑ ስደተኛታት ስለዝደልዩ ንማሕበር ተሓጋገዝቲ ስደተኛታት ይሓቱ እዮም። ንኣብነት ብዛዕባ ምምሃር ቛንቛ ነዘርላንድስ፡ ጥርናፈ ስድራቤት ወይ ድማ ኣብ ሆላንድ ሓድሽ ሂወት ምህናጽ ከመይ ከምምዃኑ። ኣብ ናይ ከባቢ መራኸቢ-ብዙሓን ብዛዕባ እዚ ክትሳተፍ ትደሊ ዶ? ከምኡ እንተኾነ ንተሓጋጋዚኻ ሓብር። ኣብ ናይ ሃገራዊ መራኸቢ ብዙሓን መደብ ክትሳተፍ እንተደሊኻ፡ ብእንግሊዝኛ ወይ ድማ ብነዘርላንድስ ናብ persvoorlichting@vluchtelingenwerk.nl ኢመይል ጸሓፍ። ካብዞም መራኸቢ-ብዙሓን ምናልባሽ ምሳኻ ዝሰማማዕ ሕቶ ምስዝመጻና ንዓኻ ክንሕብረካ ኢና።
ኣብ ትቕመጠሉ ቦታ ዘሎ ክፉት ናይ ስራሕ ቦታ ናይ ማሕበር ተሓጋገዝቲ ስደተኛታት ንምርኣይ ኣብዚ ጽቐጥ። ወይ ድማ ኣብቲ ትቕመጠሉ ዘለኻ መዕቆቢ ስደተኛታት ወይድማ ትቕመጠሉ ዘለኻ ቦታ ክትሰርሕ ከምዝጥዕመካ ንማሕበር ተሓጋገዝቲ ስደተኛታት ሓብር።


text:
ቤት ትምህርቲ
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 31 7 2018
ኵሎም ቈልዑ ንኽምሃሩ መሰል ኣሎዎም። እቲ ኮሙን ኣብ ቤት ትምህርቲ ቦታ ክቕርበልካ ግዴታ ኣሎዎ። ኣየኖት ሕግታት ከም ዘገልግሉ፡ ከምኡ'ውን ኣብ ናይ ሽወደን ቤት ትምህርቲ ንኽትምሃር ኣየናይ ሓገዝ ክትረክብ ከም ትኽእል ኣብዚ ከተንብብ ትኽእል ኢኻ።
መሰል ንትምህርቲ
ኣብ ናይ ትምህርቲ ዓይነታት መውዓሊ ህጻናት፡ ክፍሊ ቅድመ ትምህርቲ፡ መባእታ ቤት ትምህርቲ ወይ ፍሉይ መባእታ ቤት ትምህርቲ፡ ፍሉይ ቤት ትምህርቲን ናይ ናጻ ግዜ ቤትን ክትምሃር መሰል ኣሎካ።
ሓታት ዕቝባ እንተ ዄንካ፡ ኣብ ናይ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ወይ ፍሉይ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ክትምሃር መሰል ኣሎካ፡ ትምህርትኻ ቅድሚ 18 ዓመት ምምላእካ እንተ ጀሚርካዮም።
መንበሪ ፍቓድ እንተ ኣሎካ ኾይኑን ኣብ ሓደ ኮሙን ህዝባዊ መዝገብ ምዝጉብ ወይ ክትምዝገብ ዄንካን፡ ክሳብ እታ 20 ዓመት ትመልኣላ ዘላ ቐዳመይቲ መንፍቕ ዓውደ-ኣዋርሓዊ ዓመት ትምህርትኻ ኣብ ቤት ትምህርቲ ካልኣይ ደርጃ ወይ ፍሉይ ካልኣይ ደረጃ ክትጅምር መሰል ኣሎካ።
ግዴታ ትምህርቲ
ግዴታ ትምህርቲ፡ ንኸይትገብሮ ዘኽእል ብቑዕ ምኽንያት እንተ ዘብልካ ኾይኑ ናይ ግድን ክትምሃር ኣሎካ ማለት እዩ።
ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲ ትምሃር፡ መንበሪ ፍቓድ ዘሎካን ኣብ ሓደ ኮሙን ህዝባዊ መዝገብ ምዝጉብ ወይ ክትምዝገብ እንተ ዄንካ፡ ግዴታ ትምህርቲ ኣሎካ። እቲ ግዴታ ትምህርቲ ኣብታ ሽዱሽተ ዓመት ትመልኣላ ዘላ ናይ ቀውዒ ክፋል ዓመት ይጅምር። እቲ ግዴታ ትምህርቲ መብዛሕትኡ ግዜ ንትሽዓተ ዓመት እዩ ዚምልከት። ግዴታ ትምህርቲ ብመሰል ንትምህርቲ ይፍጸም።
ምስቲ ናትካ ኮሙን ርክብ ግበር
እቲ ናትካ ኮሙን ቦታ ኣብ ቤት ትምህርቲ ክቕርበልካ ግዴታ ኣሎዎ። ንስኻ ሓታት ዕቝባ እንተ ዄንካ ብዝተኻእለ መጠን ብቕልጡፍ ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲ ክትጅምር ወይ ኣብ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ቦታ ክቕረበልካ ኣሎዎ። እዚ ናብ ሽወደን ምስ መጻእካ እንተ ደንጎየ ድሕሪ ሓደ ወርሒ ክፍጸም ይግብኦ። መንበሪ ፍቓድ ኣንተ ኣሎካ ኾይኑ ብዝተኻእለ መጠን ብቕልጡፍ ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲ ክትጅምር ወይ ኣብ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ቦታ ክቕረበልካ ኣሎዎ።
ግምገማ
ግምገማ ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲ
ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲ ክትጅምር ከሎኻ እቶም ሰራሕተኛታት ቤት ትምህርቲ ናይ ቅድሚ ሕጂ ክእለትካ ክግምግሙ የድልዮም እዩ። ኣብቲ ግምገማ እቶም ሰራሕተኛታት ናይቲ ቤት ትምህርቲ ንናትካ ዕድመ፡ ዝቐደመ ፍልጠትካን ውልቃዊ ኵነታትካን ኣብ ግምት የእትዉ እዮም። ትምህርቲ ካብ ዝጀመርካላ ኣብ ውሽጢ ክልተ ኣዋርሕ እቲ ርእሰ መምህር ናይቲ ቤት ትምህርቲ ኣበየናይ ደረጃን ክፍልን ከም ትጅምር ክውስን ኣሎዎ። እቲ ግምገማ ናይ ፍልጠትካ ንናይ ቀጻሊ ትምህርቲኻ መደብ ምውጻእ እውን የገልግል እዩ። እቲ ግምገማ ክግበር ከሎ ሓደ ኣስተርጓሚ ክግበር እዩ ወይ ቋንቋ ኣደኻ ዝዛረብ መምህር ክገብሮ እዩ።
ግምገማ ኣብ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ
ኣብ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ እቶም መምህራን ቀጻሊ ግምገማ ናይ ፍልጠትካ ክገብሩ እዮም። እቲ ግምገማ ንቐጻሊ ትምህርቲኻ መሰረት እዩ።
ኣብ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ምምሃር ብድልየትካ እዩ። ኣብ ቤት ትምህርቲ ካልኣይ ደረጃ ዝተፈላለዩ ሃገራዊ መደባት ትምህርቲ ወይ መላለዪ መደብ ትምህርቲ ክትምሃር ትኽእል። ኣብቲ ሃገራዊ መደብ ትምህርቲ ሞያዊ መቀራረቢ መደብን ንዩኒቨርሲቲ መቀራረቢ መደብን ኣሎዉ።
ኣብ ሞያዊ መቀራረቢ መደብ ትምህርቲ ንኽትምሃር ክትክእል ብሽወደኛ ወይ ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ፡ እንግሊዝኛ፡ ሕሳብን ተወሰኽቲ ሓሙሽተ ዓይነት ትምህርትታትን ዝሓለፍካሉ ወረቐት ምስክር የድሊ። እዚ ብጠቕላላ ናይ ሸሞንተ ዓይነት ትምህርቲ ዝሓለፍካሉ ወረቐት ምስክር የድሊ ማለት እዩ።
ኣብ ናይ ዩኒቨርሲቲ መቀራረቢ መደብ ክትምሃር ንኽትክእል፡ ናይ ሽወደንኛ ወይ ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ፡ እንግሊዝኛ፡ ሕሳብን ካልኦት ተወሰኽቲ ትሽዓተ ዓይነት ትምህርቲን ዝሓለፍካሉ ወረቐት ምስክር የድሊ። እዚ ብጠቕላላ ናይ ትሽዓተ ዓይነት ትምህርቲ ዝሓለፍካሉ ወረቐት ምስክር የድሊ ማለት እዩ።
ነቶም ሃገራውያን መደባት ትምህርቲ ክትምሃር ብቑዕ እንተ ዘይዄንካ፡ ኣብ ገለ ካብቶም ሓሙሽተ መላለዪ መደባት ክትምሃር ትኽእል ኢኻ። እቶም መላለዪ መደባት ንቕልጣፈ ትምህርቲ፡ ንውሓትን ትሕዝቶን ንዝምልከት ተዓጻጸፍቲ እዮም። እቲ መድብ ኣብ ዝነበረካ ፍልጠትን ድልየትን ተመርኩሶም ከም ዝሰማምዑ ክኾኑ ይኽእሉ እዮም።
መቀራረቢ ትምህርቲ
እንተ ነውሓ ንኽልተ ዓመት ኣብ መቀራረቢ ትምህርቲ ንኽትምሃር ዕድል ክወሃበካ ይኽእል እዩ። ዕላማ ኣብ ውሽጢ እቲ መቀራረቢ ትምህርቲ ሓደ ወይ ብዙሓት ዓይነት ትምህርቲ ትምሃረሉ፡ ብዝተኻእለ መጠን ኣብ ሓጺር ግዜ ኣብቲ ምዱብ ትምህርቲ ነቲ ትምህርቲ ምእንቲ ክከታተሎ ቅሩብ ንኽትከውን እዩ። ኣብ መቀራረቢ ትምህርቲ ዝተፈላለዩ ዓይነት ትምህርቲ እንዳ ተማሃርካ ማዕረ ማዕሪኡ መባእታ ቋንቋ ሽወደንኛ ክትምሃር ኢኻ።
ኵሉ ትምህርቲኻ ኣብዚ ትምህርቲ ክትረኽቦ ኣይትኽእልን ኢኻ። ክንደይ ክፋል ብዝሒ ናይቲ ትምህርቲ ኣብ መቀራረቢ ክፍሊ፡ ክንደይ ክፍል ብዝሒ ኣብ ንቡር ክፍሊ ከም ዝወሃብ ካብ ሰብ ናብ ሰብ ይፈላለ እዩ። እቲ ትምህርቲ ብኸመይ ከም ዝውደብ እቲ ርእሰ መምህር ናይቲ ቤት ትምህርቲ እዩ ዝውስን።
እቲ መምህር ፍልጠትካ ኣብ መቀራረቢ ትምህርቲ ኣብቶም ዝተፈላለዩ ዓይነት ትምህርቲ ክግምግሞ እዩ። እቲ መምህር ኣብ ንቡር ክፍሊ ሓደ ዓይነት ትምህርቲ ክትከታተል ትኽእል ኢኻ ኢሉ ምስ ገምገመ፡ ኣብ ክንዲ ኣብ መቀራረቢ ክፍሊ ኣብቲ ትምህርቲ ክትካፈል ኢኻ።
ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ
ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲ፡ ዓይነት ትምህርቲ ሽወደንኛ ወይ ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ ትምህርቲ ክወሃበካ ይኽእል እዩ። ንስኻ ሽወደንኛ ከም ቋንቋ ኣደ ዘይብልካ እንተ ዄንካ እሞ ናቱ ኣድላይነት እንተ ኣሎካ ኾይኑ ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ ክትምሃር ትኽእል ኢኻ። ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ ክትምሃር እንተ ዄንካ ዝውስን እቲ ርእሰ-መምህር ኣብቲ ቤት ትምህርቲ እዩ። ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ ንኽትምሃር ኣድላይነት እንተ ኣሎካ ኾይኑ ንስኻ፡ ናትካ ግዝያዊ መጕዚ ወይ ብፍሉይ ዝተመዘዘ መጕዚ ምስቲ ርእሰ-መምህር ናይቲ ቤት ትምህርቲ ርክብ ክትገብሩ ትኽእሉ ኢኹም። ኣብ ቤት ትምህርቲ ካልኣይ ደረጃ ትምህርቲ ሽወደንኛ ወይ ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ ክትምሃር ትኽእል ኢኻ።
ቀዳምነት ዝተዋህቦ መደብ ግዜ
ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲ ቀዳምነት ዝተዋህቦ መደብ ግዜ ክህልወካ ይኽእል እዩ። ቀዳምነት ዝተዋህዎ መደብ ግዜ እንተ ኣሎካ ኾይኑ፡ ተወሳኺ ትምህርቲ ናይ ሽወደንኛ ወይ ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ ክወሃበካ ይኽእል ማለት እዩ።
ምእንቲ ኣብ ሽወደንኛ ዝያዳ ግዜ ክትረክብ ክትክእል ካብ ናይ ካልኦት ዓይነት ትምህርቲ ግዜ ምልጋስ ናይ ግድን እዩ። እቲ ጠቕላላ ግዜ ናይ ትምህርቲ ሓደ እዩ ዝኸውን። ግን እቲ ግዜ ኣብ ሽወደንኛ ወይ ሽወደንኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ ምእንቲ ዝያዳ ክኸውን ነቲ ግዜ ተከፋፍሎ። ቀዳምነት ዝተዋህቦ መደብ ግዜ ክህልወካ እንተ ኾይኑ እቲ ርእሰ መምህር ናይቲ ቤት ትምህርቲ እዩ ዝውስን። እንተ ነውሓ ንሓደ ዓመት ቀዳምነት ዝተዋህቦ መደብ ግዜ ክህልወካ ይኽእል።
ትምህርቲ ቋንቋ ኣደ
ሽወደንኛ ዘይኮነ ካልእ ቋንቋ ኣደ እንተ ኣሎካ ኾይኑ፡ ትምህርቲ ቋንቋ ኣደ ንኽወሃበካ መሰል ክህልወካ ይኽእል እዩ። ሓደ ሓደ ጠለባት እንተ ተማሊኦም ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲን ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲን ንትምህርቲ ቋንቋ ኣደ መሰል ኣሎካ። ትምህርቲ ቋንቋ ኣደ እንተ ደሊኻ ናይ ግድን ከተመልክተሉ ኣሎካ። ንስኻ፡ ናትካ ግዝያዊ መጕዚ ወይ ብፍሉይ ዝተመዘዘ መጕዚ ከምይ ከም ትገብርን ኣየኖት ጠለባት ከም ዝቐርቡን ነቶም ቤት ትምህርቲ ክትሓትዎም ትኽእሉ ኢኹም።
ሓገዝ መጽናዕቲ ብቋንቋ ኣደ
ነቶም ድሮ ዝነበሩኻ ፍልጠታትን ክእለትን ምእንቲ ክትጥቀመሎም ክትክእል ሓገዝ መጽናዕቲ ብቋንቋ ኣደ ኣገዳሲ እዩ። ዘድልየካ እንተ ኾይኑ፡ ሓገዝ መጽናዕቲ ብቋንቋ ኣደ ክወሃበካ እዩ። ንተወሳኺ ሓበሬታ ብዛዕባ ሓገዝ መጽናዕቲ ምስ ኣብቲ ቤት ትምህርቲ ዘሎ መምህር ወይ ርእሰ መምህር ርክብ ክትገብር ትኽእል ኢኻ።


text:
በስመኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሓዱ ኣምላክ ኣሜን!
ጾመ ነቢያት
ሎሚ ንጅመሮ ዘሎና ጾም፡ ጾመ ነቢያት ይብሃል። እዚ ጾም ድማ ነቢያት ኣቦታት፡ እግዚአብሔር ካብ ኣዳም ኣትሒዙ በብእዋኑ ብዙሕ ሳዕን ብብዙሕ ነገርን ንዝገለጸሎም ትንቢትን ዝመሰለሎም ምሳሌን እናተዛረቡ፡ ንዝሃቦም ተስፋ እናጽንዑ ዝጾምዎ ጾም እዩ። ንሕና ከኣ ኣብነቶም ወሲድና ካብ ሎሚ ኣትሒዝና፡ ክሳዕ ንዘመናት ዝተጸበይዎ ትንቢቶምን ትምኒቶምን ዝተፈጸመሉ ዕለተ ልደት ጐይታ ክንጾሞ ንርከብ ኣሎና። ነቢያት ብተስፋ ተሓጒሶም ንዝተነበዩሉን ክዝክርዎ ንዝነበሩን፤ ንሕና ግና ከም ሓዋርያት ተፈጺሙልና ሓጐስና ብስምረት ክንገልጽ ንነብር ኣሎና። ብቓሉ ጸኒዕናን ፍቓዱ ፈጺምናን ብምሕረቱ ርስቲ መንግስተ ሰማያት ክንወርስን ድማ ሓደ ካብቲ ክንገብሮ ዝግባእ ጾም ምጻም እዩ።
ጾም ማለት ሰብነትና ካብ ዝደልዮም ነገራት ንዝተወሰነ ጊዜ ብምዕቃብን ነፍስኻ ብምግታዕን፤ ዝያዳ ካልእ ጊዜ ናብ እግዚአብሔር ምቕራብን ፍቓዱ ምፍጻምን እዩ። መሰረቱ ካብቶም ብሕጊ ዝተኣዘዙ መባልዕ ስጋኻ ምኽልካል እኳ እንተኾነ፤ መልእኽቱ ግና ስጋኻ ብምድካም ነፍስኻ ንቃልን ፍቓድን እግዚአብሔር ተገዛኢ ምግባር እዩ። ብጾም ድማ ካብ ኣምላኽ ምሕረት፡ በረኸት፡ ጸጋ፡ ከምኡውን መንፈሳዊ ሓይሊ ይርከብ።
ጾም ብዙሕን ረቂቕን መንፈሳዊ ትርጉም ዘለዎ ስለዝኾነ ኣስፊሕና ምፍላጡ ኣገዳሲ እዩ። ጾም ምስ ኣምላኽ ካብ እንራኸበሉ ሓደ መገዲ ብምዃኑ፤ ብክርስቶስ ክርስቲያን ብወልድ ውሉድ ተባሂሉ ውሉድነት ስላሴ ብጸጋ ዝረኸበ ኵሉ ክስዕቦን ክትግብሮን ዝግባእ እዩ። ኣቦታትና’ውን ነዚ ዓቢይ ጸጋ ዘውህብን መንፈሳዊ ዕጥቂ ዘድልድልን መገዲ ከምቲ ዝግባእ ስለዝተጠቕሙሉ ኣብ ቅድሚ እግዚአብሔር ክቡራት ኮይኖም ተረኺቦም ኣለዉ። ንሕና ውን ኣሰር ኣሰሮም ክንክተል ትግባኣና እዩ
ጾመ ነቢያት እምበኣር ሓደ ካብቲ ክንጾሞ ብኣዋጅ ካብ ዝተኣዘዝናዮ ሾብዓተ ኣጽዋማት እዩ። እዚ ጾም እዚ፡ ጾመ ድሕነት፡ ጾመ ልደት፥ ጾመ ኣዳም፥ ጾመ ስብከት፥ ጾመ ታሕሳስ እናተባህለ’ውን ይጽዋዕ እዩ። እዚ ጾም’ዚ ካብ መንፈቀ ሕዳር (፲፭/15)ክሳብ ፳፰/28 ታሕሳስ ዘሎ መዓልቲ ዓመት መጸ ዝጽወም እዩ። “ወጥንተ ዚአሁ መንፈቀ ሕዳር ወፋሲካሁ በዓለ ልደት” (መጀመርትኡ ፍርቂ ሕዳር እዩ፡ ዝፍሰገሉ ፍጻሜ ድማ በዓለ ልደት እዩ)።ዕለታቱ ዘይቀያየሩን ክብን ለጠቕን ዘይብል ጾም ድማ እዩ። ታሕሳስ ፳፱/29 ድማ በዓለ ልደቱ ብምብዓልይፍሰግ። ይኹን እምበር ልደት ኣብ ዘመነ ዮሓንስ ታሕሳስ ፳፰/28 ኣብ ዝበዓለሉ ጊዜ እቲ ጾም ክሳብ ዕለት ፳፯/27 ይኸውን ማለት እዩ። ምኽንያቱ ኣብ ዘመነ ሉቃስ ጳጒሜን ካብ ፭/5 ናብ ፮/6 ክብ ስለዝብል እዩ።
መሰረት እዚ ጾም’ዚ ድማ ነቢያት እዮም። ከመይሲ ነቢያት በብዘመኖም ብዛዕባ ምምጻእ ክርስቶስን ነገረ ስጋዌኡን፡ ድሕነት ደቂ ኣዳምን በቲ ዝተዋህቦም ጸጋ ትንቢት እናተነበዩ፡ ምሳሌ እናመሰሉ ይጾሙንይጽልዩን ብምንባሮም እዩ። አምላክ ወልደ አምላክ ዝኾነ ጐይታ ካብ ቅድስት ድንግል ተወሊዱ ዝርእዪሉን ዝሰምዑሉን ሰዓት ክትመጽእ ነቢያት ብዓቢይ ሃቀውታ ይጽበዩን ይምነዩን ነበሩ፡ ግና ኣይኮነሎምን። ኣማዕድዮም ግና ብተስፋ ይርእይዋ ነበሩ። ንሕና’ውን ከምቲ ናቶም ክወርድ ክውለድ ኢልና ዘይኮነስ ብልደቱ ዝሃበና እናዘከርናን፡ ነፍስና እናመርምርናን ነቲ ናቶም ኣብነት ስዒብና ቀቅድሚ በዓል ልደትጐይታ ንዘለዉ መዓልትታት ክንጸውም ቤተ ክርስቲያን ኣዚዛትና ኣላ።
ናብ እግዚአብሔር ዘቕርብ መብልዕ ዘይኮነ ጾም እዩ ። ጽባሕ ክንመውት ሎሚ ንብላዕ ንስተ ካብ ዝብለና ፈቓደ ስጋና ኣትሒዝና ነዚ ክፉእ ምኽሪ ንዝመኽሩና ጸማም እዝኒ ክንህቦም ይግባእ። እዚኦም ከምዚ ዚኣመሰሉ መኸርቲ ክፉእ ግብሪ፡ ንሰብ ካብ እግዚአብሔር ዘርሕቑ እምበር ዘቕርቡ ኣይኮኑን። ንሰብ ናብ ናብራ ኃጢኣትን ጸልማትን ዘእትዉ እምበር ናብ ጽድቅን ብርሃንን ዝመልሱ ኣይኮኑን። ሰብ ካብ ምፍጣሩ ኣትሒዙ ብሕግን ብስርዓትን ከምኡውን ብመጠን ክነብር እዩ ተሰሪዑሉ እምበር ቀይዲ በተኽ ክኸውን ኣይተፈቕደሉን። ምኽንያቱ ኣብዚ ምድሪ ዘለዎ ናብራ ጊዜያዊ እምበር ዘለዓለማዊ ኣይኮነን። ዘለዓለማዊ ርስትን ተስፋን ዝጽበዮ ስለዝኾነ ንእኡ ከቋምትን ብመገዲ እግዚአብሔር ክመላለስን እዩ ዝተነግሮ።
ኵሉ ሰብ ብሓፈሻ ኣገልገልትን ልኡካነ ወንጌልን ድማ ብፍላይ ካብ ፈተና ርሒቕና ንእግዚአብሔር ከነስምር እንተደኣ ኮይኑ፡ ብጾም ዝተቐጽዐ፡ ንጸሎት ዝተግህ፡ ንሰናይ ተግባር ዘይስልኪ ሰብነት ክህልወና ኣለዎ። ኸምኡ ምስ ዚኸውን ድማ እግዚአብሔር ኣብ ቤቱ ፍቓዱ ክንፍጽምን ከነግልግልን ይእዝዘና፡ ኣገልግሎትና ድማ ስሙርን ውኩፍን ኮይኑ ክርከብ ድማ ይኽእል። ነዚ ከይፈጸምና ብዘይ ንጹሕ ኣእምሮን፡ ሰናይ ተግባርን ትሩፋትን ከነገልግል ንፍትን እንተኮይንና፡ መዕነውትን መዕንቅፍን ከይንኸውን ዘየፍርህ ኣይኮነን። እዚ ድማ እቲ ዘሎናዮ ንንበረሉን ዘመን ዝምስክሮን ዘርእየና ዘሎን መሪር ሓቂ እዩ።
ስለዚ ኣብዚ ክፉእ ዘመን’ዚ፡ ካብቲ ዝቐደመ እኳ ብዝያዳ ክንጽልየሉን ብጾም ክንተግሃሉን ዝግብኡና ብዙሕ ውልቃዊ ይኹን ቤተ ክርስቲያናዊ ጉዳያት ከም ዘለዉና መስካሪ ዘየድልዮ እሙን ነገር እዩ። ብካልእ ስጋዊ መገድን ጥበብን ጥራይ ተጠቒምናን ተባላሒትናን ክንፈትሖም ኣይንኽእልን እና።
ጾም ድማ ናብ እግዚአብሔር እንቐርበሉን፤ ካብቲ ልዑሉ ባህርይ ዝኾነ ኣምላኽና ምሕረቱን በረኸቱን እንረኽበሉን ብምዃኑ፡ ነቲ ንሱ ዝሓገጎ ጾም ከምቲ ንሱ ዝፈትዎ ገይርና እንተጸይምና ኣምላኽ ምላሹ ክህበና ኣዝዩ ቀረባ እዩ። እቲ ንዓና ደቁ ዝሃበና ተስፋ ድማ ርጉጽን ብዘይ ጥርጥር ከኣ እሙን እዩ። ግና ሓደ ነገር ምስትውዓል ከድልየና እዩ። ከይበልናዮ ድሌትናን ሽግርናን ዝፈልጥ ኣምላከ ቅዱሳን እግዚአብሔር፡ ክንኵሕክሖን ክንቀርቦን ይደሊ። ናብኡ ክንምለስ እሞ ኣብ ሕቝፉ ክንኣቱን፡ ብፍቕሩ ክንነብርን ይደሊ። ልብና እኳ እንተዓጸና ኣብ ኣፍደገ ደው ኢሉ ኳሕ ኳሕ ዘብለሉ ምኽንያት ድማ ምእንቲ ክንቐርቦን ከይንጠፍእን ክብል እዩ። ዝኸፍተሉ ምስ ዝረክብ ድማ ምሕጓሱ ዘይተርፍ ስለዝኾነ፤ ኣብዚ ዓቢይ መልእኽቲ ፍስሓ ዘለዎ ጾመ ነቢያት ኵልና ናብኡ ንቕረብ።
“ብዙሓት ነቢያትን ጻድቃንን ነዚ ንስኻትኩም እትርእይዎ ዘሎኹም ኪርእዩ ኸም እተመነዩ እሞ ኸም ዘይረኣዩ፡ ነዚ ንስኻትኩም እትሰምዕዎ ዘሎኹም ኪሰምዑውን ከም እተመነዩ እሞ ከም ዘይሰምዑ፡ ብሓቂ እብለኩም ኣሎኹ። ኣዒንትኹም ግና ዚርእያ፡ ኣእዛንኩምውን ዚሰምዓ እየን እሞ፡ ብጹኣት እየን”( ማቴ 13፡16-17) ከም ዝተባህለ ንሕና ኣብዚ ዘመነ ሓድሽ እንርከብ ብልደቱ ንዝረኸብናዮ ጸጋ ከነስተውዕል ምእንቲ ኣቦታትና ብርሑቕ ኣማዕድዮም ንዝረኣይዎ ተስፋ ከነቕልበሉ ይግባእ። ኣብቲ ሓጐሶም ብሓቂ ተሳተፍቲ ክንከውን ምእንቲ ድማ ካብ ልደቱ ጀሚሩ ስሌና ዝገበሮ ኵሉ ነገር ምስትንታን ከድልየና እዩ። ኣብቲ ንሶም ብተስፋ ንዝጾምዎ ጾም ምስታፍና፤ መሰረትና ነቢያትን ሓዋርያትን ምዃኖም ምምስካርና እዩ። ንሶም ብተስፍ፤ ንሕና ግና ብኣዒንቲ ሓዋርያት ንጐይታ ርኢናዮ፤ ብኣእዛኖም ቃሉ ሰሚዕናዮ፤ ብጽሑፋት ኢዶም ብስራቶምን ቃሎምን ኣንቢብናዮ። ስለዚ ባህ ክብለና ይግባእ። ሓጐስና ግና ፍጹም ክኸውን እንተደኣ ኮይኑ፤ ነታ መዝገብ ሕይወት፤ መካነ ቅዱሳን ነቢያትን ሓዋርያትን ብሓፈሻ ኵሎም ቅዱሳን ኣብ እትኸውን ቅድስት ቤቱ ከምቶም ዝቐደሙ ኣቦታትና ብሃይማኖትን ብስርዓትን ብሓድነትን ጸኒዕና ምስ እንርከብን ፍቓዱ ምስ እንፍጽምን እዩ።
እምበኣርከስ ጾም ናብ ቅድስና ዝመርሕ ቅዱስ ሕጊ ከም ምዃኑ ናብቲ እግዚአ አጋእዝት፡ ንጉሰ ነገስት፡ አምላከ አማልክት ዝኾነ ጐይታ ዘቕርብን ዝወስድን፡ ካብቲ ክንመላለሰሉ እተኣዘዝናዮ ጸቢብ መገዲ እዩ እሞ ሃየ ንኺደሉ። ብዛዕባ ጾም ምፍላጥን ምዝራብን ዘይኮነሲ ክንነብሮ እዩ ዝንገረና ዘሎ እሞ ካብ ምስማዕ ጥራይ ጽድቂ ምግባር ንኣምላኽ ባህ ከምዘብሎ ንፍለጥ። ካብቲ በረኸቱ ክንሳተፍ ምእንቲ፡ ከምቲ ኣምላኽና ዝፈትዎ ጾም ጾይምና፡ ኵልና ኣብታ ቅድስት ቤቱ ተጊህና እናተረኽብና፡ ኣቦታትና ንዘቖሙልና ደረት ዓቂብና ነቲ ህይወት ዝህብ ቃሉ ንንበሮ።
ንነቢያት ንሓዋርያት ንኩሎምም ቅዱሳን ንጾሞምን ንምህለላኦምን ሰሚዑ ዝተቐበሎም ኣምላክ ንዓና ውን ጾምናን ምህለላናን ይቀበለልና ኣሜን!
ጾምና ብሰላም ኣጀሚሩ ከፈጽምና፤ ኣፈጺሙ ድማ ኣብ ብርሃነ ልደቱ ከብጽሓና ቅዱስ ፍቓዱ ይኹነልና።
ስብሐት ለእግዚአብሔር
ወላወላዲቱ ድንግል
ወለመስቀሉ ክቡር
አሜን።
Leave a comment


text:
ንድምጻዊ ሃጫሉ ሁንዴሳ ቀቲሎም ተባሂሎም ዝተጠርጠሩ 2 ሰባት ሰባት ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ምእታዎም ጠቕላሊ ዓቃቢሕጊ ኣፍሊጡ።
ክልተ ካብ ተጠርጠርቲ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ምእታዎምን ሳልሳዮም ይድለ ከምዘሎ ጠቕላሊት ዓቃቢ ሕጊ ኣዳነች ኣበበ ንመራኸቢ ብዙሃን ውሽጢ ሃገር ገሊፀን።ኦነግ ሸኔ ካብ ዝተባህለ ክንፊ ተልእኾ ተዋሂቡዎም ነቲ ቕትለት ከምዝፈጸምዎ ንሃጫሉ ቶኵሱ ቀቲሉ ዝተባህለ ውልቀሰብ ቃሉ ንፖሊስ ከምዝሃበ እውን ወሲኸን ሓቢረን ኣለዋ።
ፍሉጥ፣ተፈታውን ናይ ነፃነት ተቓላሳይን ንዝኾነ መንእሰይ ዝቐተለን ኣብቲ ቅትለት ተሓባባራይ ዝኾነን ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዮም ኣለው ዝበላ ጠቕላሊት ዓቃቢ ሕጊ ኣዳነች ኣበበ ዒበን ‘’እቲ ቀንዲ ተኳሲ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ዝኣተወ ኣቶ ጥላሁን ያሚ ዝተብሃለ እዩ።ካልኣይ ምስኡ ተሓባባሪ ዝኾነ ኣቶ ኣብዲ ኣለማየሁ እዩ። ሳልሳይ ድማ ከበደ ገመቹ ይብሃል። ጥላሁን ያሚን ኣብዲ ኣለማየሁን ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ዝኣተው ክኾኑ ከለው ከበደ ገመቹ ግን ንግዚኡ ስለዝተሰወረ ይድለ እዩዘሎ ’’ ኢለን።
ዝቐተልሉ ምኽኒያት ክገልፃ ከለዋ ድማ "ቀንዲ ቶኳሲ ዝኾነ ጥላሁን ያሚ ዝተባህለ ሰብ ንምንታይ ንሃጫሉ ምቕታል ከምዘድልየ ኣብ ዝገለፀሉ እዋን እቲ ተልእኾ ካብ ኦነግ ሸኔ ከምዝኾነ ኣብ ወርሒ ሰነ ደጋጊሞም ረኺቦም ከምዘእመኑዎ፣ ሃጫሉ ምዃኑ ብዝርዝር ዘይተገለፀሎም እንተኾነ እውን ብዙሓት ዝቕተሉ ሰባት ከምዘለው ነዚ ምፍፃም ዘድለየሉ እውን ህዝቢ ኦሮሞ ንክሓልፈሉ ከምዝኾነ ከምኡ'ውን እዚ መንግስቲ ብምድኻሙ ከምዚ እንተድኣ ዘይተፈፂሙ ህዝቢ ኦሮሞ ኣብ ሓደጋ ክወድቕ ከምዝኽእል ከምዘእመኑዎን ከምዝጠቕሙዎን ዝገለፅሉ ምዃኖም ንፖሊስ ቃሉ ሂቡ እዩ’’ ኢለን።
ኮሚሽነር ፖሊስ ፌደራል ኣራርሳ መርዳሳ ኣብ ቀረባ ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ኣብ ዝሃብዎ መግለፂ ናይ ግንባር ሓርነት ኦሮሞ ክንፊ ኣብ በረኻ ተሪፉ ዝዋጋእ ዘሎ ኣብ ውሽጢ ከተማ'ውን ሽብር ይፈጥር ዘሎ ‘’ኦነግ ሸኔ’’ እዩ ኢሎም።
ብተወሳኺ ድማ ንባዕሎም ‘’ኣባ ቶርቤ’’ ኢሎም ዝፅውዑ ናብ ከተማ እናኣተው ሓደጋ ዘውርዱ እውን ኣለው ኢሎም።ቅትለት ሃጫሉ ሁንዴሳ ስዒቡ ብዝተልዓለ ህውከት ክሳብ ሕጂ 177 ሰባት ከምዝተቐትሉ ፖሊስ ገሊፁ ኣሎ።
ብኻልእ ወገን ቅትለት ኣርቲስት ሃጫሉ ስዒቡ ንሰባት ብምቕታል፣ኣካል ብምጉዳልን ንብረት ብምዕናውን ተጠርጢሮም ካብ ዝተኣሰሩ 4,700 ሰባት ብተወሳኺ ነቲ መጥቓዕቲ ኣብ ክንዲ ምክልኻል ከምዘይርኣዩ ብምሕላፍ እቲ ጉድኣት ክጋደድ ምኽኒያት እዮም ዝተባህሉ ውልቀሰባት ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ይኣትው ከምዘለው ኣብ ቤት ፅሕፈት ቀዳማይ ሚንስትር ሓላፊ ፕረስ ኣቶ ንጉሱ ጥላሁን ገሊፆም ኣለው።
ኣብ ክልል ኦሮሚያ ዝርከቡን ንብረቶም ምሉእ ብምሉእ ከምዝተቓፀሎም ዝዛረቡን ግን "ዝበፅሐልናን ዝሪአናን ስኢና’' ይብሉ ኣለው።
ብዝተተሓሓዘ ዜና ዓለምለኸ ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ኣብ ዝተወሰኑ ወረዳታት ክልል ኦሮሚያ ብዕስለ መጥቓዕትታት ምፍፃሞም ምርግጋፁ ገሊፁ።ናይ መንግስቲ ኣኽበርቲ ሕጊ ከይተረፉ ብዕስለ መጥቓዕቲ ዝተቐትሉ ከምዘለው ሓበሬታ ኣለኒ ኢሉ ኣሎ።
ኣምነስቲ ኢንተርናሽናልወሲኹ ኣብ ሓደ ሓደ ከባቢታት ኦሮሚያ ግን ሰባት ብሓይልታት ፀጥታ ዝተቐትሉ ከምዘለው መሰኻኽር ነጊሮምኒ ኣለው ኢሉ ኣሎ ።


text:
Radio Erena: Friday, 04 April 2021
ምውጻእ ሰራዊት ኤርትራ ካብ ትግራይ፣ ውጽኢቱ፣ ኣንጻር’ቲ ትጽቢት ዝግበረሉ ክኸውን ከምዝኽእል ተገሊጹ።
ኣህጉራዊ ምክትታል ቅልውላው ነዚ ብዝምልከት ኣብ ዘውጸኦ ሓጺር መግለጺ፣ ምውጻእ ሰራዊት ኤርትራ ካብ ትግራይ፣ ኣህጉራዊ ማሕበረሰብ ዓለም ኣብ ልዕሊ መንግስታት ኢትዮጵያን ኤርትራን ንዝገብሮ ዘሎ ጸቕጢ ዘፋኹስ እኳ እንተኾነ፣ ኣብቲ ዞባ ተፈጢሩ ንዘሎ ሃዋሁ ግና ክቕይሮ ከምዝኽእል ኣተንቢሁ።
ኣይ.ሲ.ጂ. ኣብ መግለጺኡ፣ ሰራዊት ፈደራላዊ መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ደገፍ ሰራዊት ኤርትራ እንተዘይብሉ፣ ህወሓት ተመሊሱ ንመላእ ትግራይ ክቆጻጸር ርሒብ ዕድል ዝኸፍት ከምዝኸውን የመልክት።
ኣብዚ እዋን’ዚ ህወሓት ዓጢቑዎ ዘሎ ኣጽዋር፣ ካብ ፈኮስቲ ብረት ዘይሓልፍ ብምዃኑ፣ ካብ ቦታ ናብ ቦታ ብቐሊሉ ክንቀሳቐስ ኣኽኢሉዎ ከምዘሎ’ዩ ዝግለጽ።
ዝበዝሐ’ቲ ህወሓት፣ ካብ ሰራዊት ፈደራል ዝመንዘዖ ከበድቲ ብረትን ታንክታትን፣ ብናይ ነፈርቲ መጥቃዕቲ ከምዝዓነወ ዝገለጸ ኣይ.ሲ.ጂ.፣ብኣንጻሩ ናብቲ ቃልሲ ዝውሕዙ ዘለዉ መንእሰያት ትግራይ ቁጽሮም እንዳዛየደ ይመጽእ ኣሎ ኢሉ።
ቀንዲ ምኽንያት ናይዚ ከኣ፣ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ወሪዱ ዝበሃል ዘሎ ምግሃስ መሰላትን፣ ገበናት ኣንጻር ሰብኣውነትን፣ መንእሰያት ናብ ህወሓት ከምዝጽምበሩ ይገብር ከምዘሎ’ዩ ዝገልጽ።
ወሃብ ቃል ህወሓት ጌታቸው ረዳ ምስ ኣልጀዚራ ኣብ ዝገበሮ ቃለመጠይቕ፣ ሰራዊት ኤርትራ ክወጽእ ዘይኮነ፣ ዝያዳ የጣጥሕ ኣሎ ክብል ከሲሱ እዩ። ንሱ ብተወሳኺ፣ ምጽናሕ ሰራዊት ኤርትራ ኣብ ትግራይ፣ ንስርዓት ኣብይ ናይ ህላወ ሕቶ ስለዝኾነ፣ እቲ ምውጻእ ክትግበር’ዩ ዝብል እምነት ከምዘይብሉ ገሊጹ።


text:
ኦ መንእሰይ ኤርትራ: ሃገርካ ክትውረር ዓይንኻ ኣይትተዓመት !
ኦ መንእሰይ ኤርትራ: ሃገርካ ክትውረር ዓይንኻ ኣይትተዓመት !
ብተስፋማርያም ሓጎስ
ተዋዛያይ እየ ሕቖ ሰበይተይ ሒዙ ዝዋዘለይ ግን ኣይፈቱን እየ ! በለ ሰብኣይ ይበሃል ። ብሃገር ዋዛ የለን ፣ ሃገር ማለት መንነት ሃገር ማለት ትንፋስ ህላወ ማለት እዩ። እዞም ሓጂ ኣቦታትን ኣቦሓጎታትን ኣዴታትን ዓባያትን ኮይኖም ዘለዉ ጀጋኑና ደሞም ከፊሎም ሃገር ካብ መግዛእቲ ሓራ ንምውጻእ ናብ ቃልሲ ክኸዱ ከለዉ ኣብ ክሊ ዕድመ 14 ን 20 ን እዮም ኔሮም ። ዕድመ ንእስነቶም ኣብ ቃልሲ ኣብ ከርተት እዩ ሓሊፉ ።ኣብ ጥራሕ ዝባኖም ብንቑጽ ጎሮሮም ብጥሙይ ከብዶም ምስ ተመን እንቅርብዒት እናደቀሱ ተቓሊሶም እዮም ነዛ ሎሚ ንስኻን ኣነን ኤርትራውያን ወነንቲ ናጽነት ሰብ ባንዴራ ሰብ መንነት ኮይንና ኣብ ነጻ ኤርትራ ኮሪዕና ንነብር ዘለና ። እቶም ብዝወፈርዎ ዘይተመልሱ ጀጋኑ ሰማእታትና ድማ ንስኹም ሃልዉ ንሕና በጃኹም ክንሓልፍ፣ እናበሉ ነዛ ነብሶም ንምንባር ነፊጎም ንዓና ክንህሉ ዝገበሩ እዮም ። ጉዳይ ሃገር ካብ ጥንቲ ክሳብ ሎሚ ኣብ ዝባን መንእሰይ እዩ ፣ ሃገር እንተ ተወረረት በቲ ሓያል ቅልጽሙ ንጸላእቱ ደምሲሱ ዘድሕን መንእሰይ እዩ ። ሃገር ኣብ መግዛእቲ እንተወደቐት ደሙን ኣዕጽምቱን ከፊሉ ዘምጽኣ መንእሰይ እዩ ። ኣብ ልዕሊ መሬታ ይኹን ኣብ ከርሳ ዘሎ ባህርያዊ ጸጋታት ተጠቒሙ ዘልምዓን ዝሃንጻን ዘበልጽጋን መንእሰይ እዩ ። እዚ መጽሓፍ ኣንቢብና ንመሃሮ ዘይኮነ ተፈጥሮ ዝዓደለና ብተወርሶ እንወሃቦ ጸጋ እዩ ። ኦ መንእሰይ ኤርትራ ! መንእሰይን ኣብ ውሻጠ ፣ ሽማገለን ኣብ ግምባር ኲናት ክውዕሉ ፣ ርኢኻን ሰሚዕካንዶ ትፈልጥ ? እስኪ ብውልቅኻ ካብታ ገዛኹም ጀምር፣ ንስኻን ናብ ባይቶ ወይ ኣብ ገበላ ኣቦኻን ናብ ምጉሳይ ከብትን ማሕረስን ጻህያይን ዓጺድን ተዋፊርኩም ትፈልጡ ? ካብ ሕጊ ተፈጥሮ ኣይትውጻእ ! እዛ ሃገር ኩለንትንኣ ኣባኻ እያ ! እንተስ ክትህሉ እንተስ ክትጠፍእ ኣብ ኢድካ እያ። ነዚኣ ብሕልናኻ ተቐበላ ፣ ንስኻ ኢኻ በዓል ሓይሊ ንስኻ ኢኻ በዓል ገዚፍ ሙንጉዳ፣ ንስኻ ኢኻ በዓል ሰፊሕ ኣፍልቢ፣ ንስኻ ኢኻ በዓል ተሪር ዳንጋ ፣ ዘይጸዓድ መን ከማይ ብሃሊ መድሕን ሃገርን ህዝብን ንስኻ ኢኻ ። ዕስለ ጸላእቲ ንሃገርካ ወሪሮም ንህዝብኻ ኣጽኒቶም ሃገርካ ክጎብጡ እናተጓየዩ ፣ ንመንግስትኻ ዘይሕብሩ ለኽዮም ከጸልሙን ክውንጅሉን ብኡ ኣቢሎም ንኸጥፍእዎ ሆ እናበሉ ክመጹ ንስኻኸ ኢድካ ኣጣሚርካ እንታይ ገደሰኒ ኢልካ ክትሃድም ወይ ውን ምስኦም ኮይንካ ዲኻ ሓቅኹም ክትብል !
እቶም ታሪኻውያን ጸላእቲ ህዝቢ ኤርትራ ምስቶም ዓሰብቶምን ለኣኽቶምን ንዓኻ ፣ መንግስቲ ኤርትራ ቀታልን ዓማጽን እዩሞ ከነጥፍኦ ተበጊስና ስለ ዘሎና ንስኻ ንዓ ናባና እንተበሉኻ እወ ሓቅኹም በልዎ ደኣ ዲኻ ክትብል ? ነቦኻ ነዴኻ ንሓብትኻ ንሓውኻን እኳ እዮም ብጭካነ ብኻራ ክዝልዝልዎም ! ቅሩብ ሕሰብ ! ዓድኻ ከም ናይ ሎሚ ሊብያን ዒራቕን መዓልታዊ ኣማእት ቆልዓ ሰበይቲ ዝሕረድሉን ዝቕተልሉን ክኸውን ዲኻ እትደሊ ! እዞም ብሸነኽ ደቡብ ዝዳወቡና ተጋሩ ፍጥር ክብሉ ንጥፋኣት ኤርትራ እምበር ንህላወ ኤርትራ ሓሲቦም ዘይፈልጡ ሓሳዳት ጠላማት ታሪኻውያን ጸላእቲ ህዝቢ ኤርትራ እዮም ። ኣብ ሓንጎሎም ብጀካ ንህዝቢ ኤርትራ ምጽናት ካልእ ሓሳብ የብሎምን ።
ኣብ ገዛና ቍራስና እናበልዑ ዓብዮም 1975 ወታደራዊ ስሮዓት ደርጊ ንህዝቢ ኤርትራ ንምጥፋእ ኣብ ዝጓየየሉ ዝነበረ እዋን ክዳን ወተሃደራት ኢትዮጵያ ተኸዲኖም ኣብቲ ዝዓበዩሉ ገዛ ወተሃደራት መሪሖም ብምምጻእ ወዶም ወንበዴ እዩ ጓሎም ወንበዴ እያ እናበሉ ክንደይ ቆልዓ ሽማግለ ኣረጋውያን ከም ዝሃልቁ ዝገበሩ እዞም ሓሳዳት ጠዋያት ልቢ ተጋሩ እዮም። ትማል ከኣ ሳላ ህዝባዊ ግንባር ሰልጢኖም ብብረትና ሰልጢኖም ሰውራ ክመርሑ በቒዖም ሳላ ህዝባዊ ሰራዊት ንሰራዊት ደርጊ ካብ ኢትዮጵያ ሓግሒጉ ብምውጻእ ኣብ ስልጣን ኮፍ ኣቢሉ ክሳብ ዝድልድሉ ኣብ ኢትዮጵያ ብምጽናሕ ዝሓብሓቦም ቅሩብ ከይጸንሑ ንህዝቢ ኤርትራ ንምጥፋእ ኲናት ኣወጁ። እወ ክንዲ ዘኾለስኩ ኢደይ ተነኸስኩ እዩ ነገሩ። ብርግጽ ንሕና ውን ንመን ነኾልስ ክንፈልጥ ይግባኣና ኔሩ። እዞም ሓሳዳት በቲ ዝወልዕዎ ኲናት ተለብሊቦም ተረፉ እምበር ዘውቀይዎስ ኣይነበረን፣ ግንከ ኣብ ኲናት ተሰሊምካ ምውጻእ ስለ ዘየለ ፣ ጉዕዞ ልምዓትና ጎቲቶም ዘይተደልየ መስዋእትን ዕንወትን ወሪዱ። ህዝብን መንግስትን ኤርትራ ንወራራቶም ኣፍሺሉ ጥራይ ዘይኮነስ ንሰራዊቶምን ኣጽዋሮምን ናብ ሓሙኽሽቲ ቀይሩ ደምሲስዎም። ዓወት ህዝቢ ኤርትራ ከኣ ንዓለም ኣገረመ።
መለስ ዜናዊ ንስዕረቱ ሕርሕራይ ጌሩ ምስ ጎሶሞ ዝበሎ፣ ደጊም ብድሕሪ ሕጂ ምስ ኤርትራ ብብረት ክንዋጋእ ኢልና ኣይንሓስብን የግዳስ ንመንእሰይ ኤርትራ ማዕጾ ከፊትና ጓሕጒሕና ከነውጽኦ ኢና፣ ሽዑ መንግስቲ ኤርትራ ደሙ ጸንቂቑ ብዘይ ኲናት ክጠፍእ እዩ።
እቲ ካብ ኩሉ ዘሕዝን እቲ ኣብቲ ግንባር ኲናት ዝነበረ፣ ክንደይ ጀጋኑ ብጾቱ ብጥይት ወያነ ወዲቖም ሓመድ ኣዳም ዘልበሶም ጀጋኑ እሞ ኣብ ልዕሊ መቓብሮም ደው ኢሉ ኣጆኹም ሰማእታት ብጾተይ ንሕድርኩም ከጽንዓ እየ ኢሉ ቃል ዝኣተወ መንእሰይ ፣ ሃገሩን ብጾቱን ራሕሪሑ ንትግራይ ክሃድም ምስ ምንታይ ይቝጸር ? ኦ መንእሰይ ንስኻ ንትግራይ ኮብሊልካ ወያነ ንኤርትራ እንተሓዝዋ ነዴኻ ወርቂ ኣስተሊኒ ድስልምዋ ድዩ መሲሉካ ? ኣብ ቅድሚ ዓይንኻ ኣብቲ ወሪሮም ዝኣተዉዎ ቦታት ንኽንደይ ዝቖረባ ኣረገውትን ኣንስቲ ካህናትን መሻይኽን ከም ዝደፈሩን፣ ዓቕመ ኣዳም ዘይበጽሓ መንእሰያት ከም ዘበላሸዉ ኣይሰማዕካን ዲኻ ? ነዚ እሞ ብሕልናኻ ስምዓዮ ብድሕሪኡ ናይ ገዛእ ሕልናኻ ይቕረ ከም ዘይብለልካ ክትፈልጥ ኢኻ ! ደም ናይቶም ሓመድን እምንን ዝጸቐጥካዮም ጀጋኑ ወትሩ ኣብ ሕልናኻ ክኹሕሓካን እዚኣ ድያ ኔራ እታ ማሕላ፣ እናበሉ ለይትን ቀትርን ክወቕሱኻ እዮም። እቲ ዝፈጸምካዮ ጥልመት ከኣ ኣብ ጉዕዞ ህይወትካ ኣይከቕስነካን እዩ ፣ስድሪ ውን ኣይከኺደካን እዩ ! ኩሉ ግዜ ከሳቕየካን ክነብር እዩ! ደሙ ከምዛራ ማይ እናወሓዘ ገሊኦም ድማ ኣካላቶም ብከቢድ ብረት ተበታቲኑ ኣርኻ ዝቐበርካዮም ስለ ዝኾኑ ፣ እሞ ንሕድሮምን ዝኣተኻሎም ቃለ ማሕላን ረጊጽካ ንባዕዲ ሃገር ብምዅብላልካ ቀሲንካ ክትነብር ኣይትኽእልን ኢኻ።
ስዉእ ምዉት ከይመስለካ ! ንዘለኣለም ህያው እዩ፣ ካብ ዓይኒ ስዉእ ክኽወል/ ክሕባእ እየ ኢልካ ኣይትሕሰብ ። ኣብ ዝኸድካዮ ኣብ ጎድንኻ ኣሎ፣ ስለዚ እንተ ደኣ ብሕልናካ ትርእን ትሓስብን ትሰምዕን ኮይንካ ክሳብ ለይቲ ሎሚ ኣብ ልዕሊ ስዉኣትካን ብጾትካን መንግስትኻን ህዝብኻን ዝፈጸምካዮ ገበን ብሕናኻ ኣብ መሬት ተደፊእካ ይቕሬታ በሎም! ንምኽሓሶም ከኣ ድሉው ኩን። ዝኾነ ኣብ ህይወትና መዓልታዊ እንገብሮ ጌጋታት ኣብ ቤተ ክርስትያን ወይ ኣብ መስጊድ ብምኻድ ንስሓ ብምግባር ፈጣሪ ይቕረ ክብለልና ይኽእል እዩ፣ ኣብ ልዕሊ ሃገርን ህዝብን መንግስትን ሰማእታትን እንፍጽሞ በደልን ክሕደትን ግን ኣብ ቤተ ክርስትያን ወይ መስጊድ ኬድና ብምንሳሕ ይቕረ ክበሃለልና ዝከኣል ኣይኮነን። ብሕልናና ኣሚንና ኣብ መሬት ፍግም ኢልና ይቕሬታ ብምሕታትን ብተግባር ምኽሓስን እዩ ይቕረ ክበሃለልና ዝኽእል።
ኦ መንእሰይ ሕልናኻ ንምኽርን ማዕዳን ሰማእታትካ ደኣምበር ንሓሶትን ናይ ጥፋኣት ሃተውተው ናይ ዝሞቱ ክሰምዓ የብለንን።
ሃገርካ ካብ ጸላኢ ምክልኻል ።ብጉልበትካ ዲጋታት እንተ ሃነጽካ ፣ ጽርግያታት እንተ ሰራሕካ ከትርታት እንተ ሃነጽካ ከም ዓቢ በደልን ግፍዕን ቆጺርካ ሃገርካ ራሕሪሕካ ወጺእካ ። ክንደይ እዮም ኣብ ምድረ በዳ ሰሃራ ዝጠፍኡ? ክንደይ እዮም ኣብ ሲናይ ከም ገንሸል ኣፋስጋ ዝተሓርዱ“?
ዶብ ሃገርካ ሰጊርካ ናብ ባዕዲ ሃገር ምስ ኣተኻ እቲ ሽግርን ጸበባን ሀ ኢሉ ይጅምር እሞ እናዓበየን እናጸንከረን ናብ ንምዝካሩ ዘስካሕክሕ ኣብ ታሪክ ደቂ ሰባት ተፈጺሙ ዘይፈልጥ ኣሬሜናዊ ግፍዕታትን ህልቂትን ክፍጸም ንዓኻ ምንጋር ኣየድልን እቲምንታይሲ ዝወዓለ ይንገር እኳ ዝበሃል። እቶም ብህይወት ንስክላ ተሪፎም ኤውሮጳ ዝኣተዉ ውን እንተኾነ ከምቲ ኩሉ ዝሓስብዎ ኣይኮነን። ክንደይ ከኣ ኣብ ተስፋ ምቝራጽ ዝኣተዉ ኣደዳ መስተን ባእስን ከምዝኾኑ ይርአ ኣሎ። ንርሑቕ እንተ ጠሚትና ውን ዘርእና ካብ ሃገርና ኣርሒቕና ንኤውሮጳውያን ንህቦም ኣለና፣ ካብ ዓድና ከይንጭብጭብ ካብ ሱርና ተማሒና ንጠፍእ ኣለና። መን እዩ ስምካ/ኪ ኢሎም ምስ ሓተቱና ቀጺላ እትስዕብ ሕቶ ኣበይ እዩ ሃገርካ እያ፣ መን ኢና ክንብል? ዓዲ ዘይብሎም ኢና ክንበሃል። ካብዚ ዝኸፍእ ሞት ኣሎዶ ይመስለኩም ? የሎን ። ነዚ መን ይምነዮ ? ሃገርካ ክንዘምታ መንነትካ ሓኺኽና መንነት ኣልቦ ክንገብረካ ንዓና ምሳና ኮይንካ ተቓለስ ምስ ዝበሉኻ ጸላእቲ ከመይ ጌርካ ሕራይ ትብል ? እቶም ኣነን ንስኻን ሃገር ክህልወና መንነት ክህልወና ኣብ ሃገርና ኮሪዕና መታን ክንነብር ዓወት ንሓፋሽ እናበሉ ብናፓል ቦምብ ከም ሽሞዓ ዝመኸኹ፣ ብታንኪ ጸላኢ ዝተሓማተሉ ረሲዕካዮም ! እተን ነፍሰ ጾራት ኣዴታት ኣብ ከብደን ዘሎ ዕሸል ካብ ከብዲ ኣዲኡ ምስ ወጸ ወንበዴ ክኸውን እዩ ብምባል ኣደ ብህይወታ እንከላ ሰራዊት ኣምሓራ ብሳንጃ ከብዳ ዘልዚሎም ዘውጽእዎም ረሲዕካዮም ማለት ድዩ ?
ኦ መንእሰይ ኣብ ዘለኻዮ ኣብ ጎድኒ ሃገርካን መንግስትኻን ጅግና ሓይልታት ምክልኻልን ሰማእታትን ደው በል ! ኩሉ ሃምኻን ቀልብኻን ኣብዚኦም እንተደኣ ኣድሂብካን ሓሲብካን ኣብ ዘለኻዮ ሃገር ንዘጓንፈካ ጸገማት ብልበ ተኣማንነት ክትዕወተሉ ከም እትኽእል ኣይትጠራጠር። እቶም ኣንጻር ሃገሮን ህዝቦምን መንግስቶም ኣንጻር እቲ ጅግና ብሓደ ኢዱ ካልሽን ብሓደ ኢዱ ዛባን ኣፍራዛን ሒዙ ሃገር ዝሕሉን ዝሃንጽን ዘሎ ሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ ደው ዝበሉ ዕሱባት ወያነ ግን ርኹሳት ከም ድያብሎስ ውጉዛት ከም ኣርዮስ እዮም እሞ ፎእ በሎም።
ኩልና ንሃገርናን ህዝብናን መንግስትናን ስዉኣትናን ኣለናልኩም ንበል፣ ንዕኦም ንምሕያልን ንምድንፋዕን ንስራሕ ! ሕጂ እያ እታ ሰዓት ! ሎሚ ሃገረይ፣ ህዝበይ፣ መንግስተይ ስዉኣተይ፣ ዘይበለ ዘይመከተ፣ ዘይከተተ ብደዉ ከም ዝሞተ ዝብል ጭርሖ ኣልዒልና ንጕየ ሃገርና ንምድሓን ሎሚ ጽባሕ ዝበሃለሉ ግዜ ኣይኮነን። ሞት ትዕድልቲ ናይ ዝኾነ ፍጡር ኣብዛ ዓለም ዘሎ ትዕድልቲ እያ። ኣብ ዝኸድና ንኺድ ሞት ኣብ ቅድሜና ኣላ ክንሃድመላ ኣይንኽእልን ኢና። ብድሕሬና ዝተርፍ ስምናን ስእልናን ጥራይ እዩ። እቲ ጽቡቕ ስም ሓርበኝነት ጅግንነት መስዋእትነት ንዘንት እለት ዝነብር ስም ገዲፍና ካብዛ ዓለም ክንሓልፍ ኣለና።
ክብርን ሞገስን ንሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ!!!
ዘለኣለማዊ ክብርን ዝኽርን ንሰማእታትና!!!
ወትሩ ዓወት ንሓፋሽ!!!


text:
ኣንፃር ኢቦላ ዝካየድ ግጥም እቲ ለበዳ ኣስታት 4,900 ሰባት ኣብዝቐተለሉ ሰለስተ ሃገራት ምዕራብ ኣፍሪካ ኣተኲሩ ከምዝቕፅል ትካል ጥዕና ዓለም /WHO/ ኣፍሊጡ።
ህፁፅ ኮሚቴ ትካል ጥዕና ዓለም ኣብ ጀኔቭ ድሕሪ ምእካቡ ሎማዕንቲ ሓሙስ ኣብዘውፅኦ መግለፂ ኣብ ጊኒ፣ላይበሪያን ሲየራ ሊዮንን ዘሎ ምግፋሕ ኢቦል ጠጠው ምባል ንዓለምለኸ ምስፍሕፋሕ እቲ ሕማም ንምክልኻል ኣዚዩ ኣገዳሲ ስጉምቲ እዩ ኢሉ’ሎ።
እቲ መግለፂ ብምውሳኽ ሰራሕተኛታት ጥዕና ነቲ ሕማም ክቆፃፀርዎ ንምትብባዕ ንድልየት ሰራሕተኛታት ጥዕና ፍሉይ ቆላሕታ ክወሃቦ ኣለዎ ኢሉ’ሎ።
ኣብ መዕረፎ ነፈርቲ፣ናይ ባሕሪ በርታትን ዓበይቲ ናይ መመሓላለፊ ቦታታትን ምርመራ ክቕፅል ከምዘለዎ ሓቢሩ።
ብኻሊእ ናይ ኢቦላ ዜና ሰበስልጣን ጥዕና ፌደራል ዩናይትድ ስቴትስ ካብ ሰለስተ ሃገራት ምዕራብ ኣፍሪካ ካብ ጊኒ፣ላይበሪያን ሲየራ ሊዮንን ዝመፁ ተጎዓዝቲ ን21 ማዕልታት ኩነታት ጥዕንኦም ክከታተሉን ዝኾነ ዓይነት ምልክት ኢቦላ ከይህልዎም በብዕለቱ ከመልክቱን ኣዚዞም ኣለው።
እዚ ናይ ሞቆፃፀሪ ፕሮግራም መብዛሕቲኦም ተጎዓዝቲ ኣብ ዝኣትውለን ሽዱሽተ ምብራቓዊ ክፍለ ግዝኣታት ዩናይትድ ስቴትስ ጆርጂያ፣ሜሪላንድ፣ኒው ጀርሲ፣ኒው ዮርክን፣ፔንስለቪኒያን ቨርጂናያን ዝቕፅል ሰኒ እቲ ቁፅፅር ክጅምር እዩ።ተወሳኺ ሕሙማት ኢቦላ እንተድኣ ኣጋጢሙና ቅድሚ ናብ ለበዳነት ምልዋጡ ክንምክቶ ከምእንኽእል ህዝቢ ኣሜሪካ እምነት ከሕድር ብዝገብር ኣገባብ ናይ ህዝቢ ጥዕናን መሰረተ ልምዓትን ኣብ ምሉእ ሃገር ብዝግባእ ነዳሊዮ ኣለና ኢሎም ፕሬዝዳንት ኦባማ።
እዚ ዩናትድ ስቴትስ ኢቦላ ጠጠው ንምባል ተካይዶ ናይ ዘላ ኣካል ሰፊሕ ፃዕሪ እዩ።
ብኻሊእ ዜና ሰሜን ኮሪያ ንምግፋሕ ቫይረስ ኢቦላ ብምስጋእ ናይ ወፃኢ በፃሕቲ ቱሪስ ናብታ ሃገር ንከይኣትው ምእጋዳ ክልተ ናይ ጉዕዞ ወኪላት ኣፍሊጠን።ካብ ፅባሕ ዓርቢ ጀሚሩ ዓለምለኸ በፃሕቲ ኣይንቕበልን ኢሎም ኣለው እቶም ወኪላት።ክሳብ መዓዝ ከምዝፀንሕ ኣይተፈለጠን።


text:
መልእኽቲ ሃገረስብከት ብምኽንያት በዓል ልደት 2021 ዓ ም
“ሎሚ መድኃኒ ክርስቶስ ጎይታ ኣብ ዓዲ ዳዊት ተወሊዱልኩም ኣሎ እሞ ኣይትፍርሁ” ሉቃ 2፡10።
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ፣ አሜን!
ንኩልኹም ህዝቢ ክርስቲያን ብፍላይ ካኣ ኣብ ትሕቲ ሃገረስብከት ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስቲያን ኤርትራ ኣብ ሃገራት ስካንዲናቪያን ፊንላንድን እትርከቡ ምእመናትን ምእመናንን፣ ናብዚ ክቡር ዝኾነ በዓል ልደት ጎይታና እንቋዕ ብሰላም ኣብጽሓኩምን ኣብጽሓናን ንብል። ንኩልኹም ኣቦታት ካህናትን፡ ኣሕዋት ዲያቆናትን፡ መዘምራንን ንዅሎም ሕዝቢ ማለት፡ ዓበይትን፡ ሕፃናትን ብሓፈሻ ኩላትኩም ኤርትራውያን ኦርቶዶክሳውያን ስድራቤታት እንቋዕ ኣብጽሓኩም ንብል። ከምኡ ካኣ ጽቡቕ ኣጋጣሚ ኮይኑ በዓል ልደት ጎይታና ዓመት መጸ ኣብ ቅነ ሓዲሽ ዓመት ፈረንጂ እዩ ዝኽበር እሞ፣ በዚ ኣጋጣሚ ናብ ጎርጎርዮሳዊ ሓዲሽ ዓመት 2021 ዓ ም እውን እንቋዕ ኣብጽሓኩም ክንብል ንፈቱ።
ሰሙነ ሕማማት
በስመ ኣብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ ኣሓዱ ኣምላክ ኣሜን።
ናብቶም ኣብ መላእ ዓለም ተበቲንኩም ዘለኹም ሰዓብቲ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስቲያን ኤርትራ። ኣቐዲምና ዕዙዝ ዝኾነ መንፈሳዊ ሰላምታና ነቕርበልኩም፣ ቀጺልና ብሰንኪ እዚ ኣብ ዓለምና ተኸሲቱ ዘሎ ተላባዒ ሕማም ኮሮና ህዝቢ ኣብ ቤተክርስቲያን ተኣኪቡ ክጽልን ክሰግድን ኣጸጋሚ ኮይኑ ስለዝሎ ምእመናን ኣብ ቤቶም ኮይኖም ምእንቲ ክከታተሉን ክሰግዱን ኩሉ እቲ ኣብ ሰሙነ ሕማማት ዝካየድ ናይ ጸሎትን ስግደትን መደብ ካብ ጽባሕ ሰኑይ ጀሚሩ ክሳብ ትንሳኤ በዚ ኣብ ታሕቲ ዘሎ መስመር ብቐጥታ ክመሓላለፍ እዩ። እቶም ዝከኣልኩም ምሳና ሓቢርኩም ክትጽልዩን ክትሰግዱን ብኣኽብሪት ንዕድም።
መደብ ዝጅምረሉ፣
ካብ ሰኑይ ክሳብ ሓሙስ ሰዓት 10፣00 ቅ፣ቀ (Berlin Time)
ዓርቢ ስቕለት 09፣00 ቅ፣ቀ
ትንሳኤ 20፣00 ድ፣ቀ
ዝመሓላለፈሉ መስመር፣
https://m.facebook.com/Eritrean-Orthodox-Tewahedo-Church-Diocese-of-Scandinavia-Finland-753528281337406/
እግዚኣብሔር ነዚ ሰሙነ ሕማማት ብሰላም የፈጽመና ፈውሲ ምሕረቱ ካኣ ይልኣኸልና።
ንብጹእ ወቅዱስ ኣቦና እንጦንዮስ ውን ብህይወትን ምሉእ ጥዕናን ይሓልወልና።
ንኮረና ቫይረስ ኣመልኪቱ ዝወጸ እዋናዊ መግለጺ
ዝኸበርኹም ህዝበ እግዚኣብሔር፡
ኣብ ዘዘለኹሞ ብደሓነ ሰላም ክትህልዉን ካብዚ ናይ ጾምን ሱባኤን ወቕቲ ካኣ መንፈሳዊ ዕቤትን በረኸትን ትረኽቡ ክትህልዉንጸሎትናን ትምኒትናን እዩ። ኣብዚ ሕጂ እዋን ዓለምና በዚ ተኸሲቱ ዘሎ CORONAVIRUS (COVID-19) ተባሂሉ ብዝፍለጥ ተላባዒ ሕማም ኣብ ከቢድ ሻቕሎት ትርከብ ኣላ። ዝምልከቶም ኣካላትን ሰብ ሞያ ጥዕናን ውን ሰብ ንምድሓን ብዙሕ ጻዕርታት ይገብሩ ኣለዉ። ንሕና ውን ከም ክርስቲያን ኣብቲ ንምክልኻሉ ዝግበር ዘሎ ጻዕርታት እጃምና ከነበርክትን ምትሕብባርና ከነርእን ክርስቲያናዊ ግዴታ ኣሎና። በዚ መሰረት ቤት ጽሕፈት ሃገረስብከት ካብ ብጹእ ኣቡነ ኣባኪር ሓበሬታ ብምውሳድን ምስ ካህናት ጉባኤ ብምግባርን ካብ ሎሚ ጀሚሮም ተግባራውያን ዝኾኑ ውሳነታትን ለበዋታትን ኣሕሊፉ ኣሎ።
መልእኽቲ ሃገረስብከት ብምኽንያት በዓል ልደት 2020 ዓ ም
ንኩልኹም ኣብ ትሕቲ ሃገረስብከት ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስቲያን ኤርትራ ኣብ ሃገራት ስካንዲናቪያን ፊንላንድን እትግልገሉ ብፍላይ ካኣ ኣብ ሽወደንን ኖርወይን እትርከቡ ምእመናትን ምእመናንን ናብዚ ክቡር ዝኾነ በዓል ልደት ጎይታና እንቋዕ ብሰላም ኣብጽሓኩምን ኣብጽሓናን እብል። ንኩልኹም ኣቦታት ካህናትን፡ ኣሕዋት ዲያቆናትን፡ መዘምራንን ንዅሎም ሕዝቢ ማለት፡ ዓበይትን፡ ሕፃናትን ብሓፈሻ ኩላትኩም ኤርትራውያን ኦርቶዶክሳውያን ስድራቤታት እንቋዕ ኣብጽሓኩም እብል።
ዕድመ፡ ዓመታዊ በዓል ቅዱስ ሚካኤል ሱንድስቫል 2019
ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ ቅዱስ ሚካኤል ሱንድስቫል፤ በ ኣቆጻጽራ ፈረንጂ ዕለት 23 ሕዳር 2019 ዓመታዊ በዓል ቅዱስ ሚካኤል ከነብዕል ስለዝኾና ኩልኻትኩም ህዝበ ክርስቲያን መጺእኹም ናይ ዕለቱ በረኸት ተኻፈልቲ ንክትኾኑ ቤተክርስቲያን ብኽብሪ ትዕድመኩም
ዓመታዊ ክብረ በዓል ኪዳነምሕረት ቦልነስ ትማሊ ቀዳም 24 ለካቲት 2019 ብድምቀት ተጸምቢሉ
ኣብ ሃገረ ስብከት ስካንድንቪያን ፊንላንድን ርክብ ኮሚቴ ሃገረ ስብከት ተካይዱ
ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ ሃገረ ስብከት ስካንድንቪያን ፊንላንድን ምስ ኮሚቴ’ቲ ሃገረ ስብከት፣ ሎሚ ዕለት 19-01- 2019 ኣብ ሽወደን ከተማ ያቭለ ርክብ ኣካይዱ፡፡
እቲ መንፈሳዊ ጉባኤ ሃገረ ስብከት መእተዊ ጸሎት ብሊቀ ካህናት እቲ ሃገረ ስብከት ቀሺ ኣፈወርቂ ድሕሪ መሃብ፣ ቀጺሉ ሓጺር ሌላ ምስቶም ኣብ ስራሕ ኮሚቴ ሃገረ ስብከት ዝጸንሑ ኣባላትን ሓደሽቲ ኣባላትን ጌሩ፡፡ ብሊቀ ካህናት ቀሺ ኣፈወርቂ ሓፂር መብርሂ ዛዕባ ስራሕ ኮሚቴ ሃገረ ስብከት ድሕሪ ምሃብ ድማ፣ ነቶም ንሰለስተ ዓመት ኣብ ስራሕ ዝጸንሑ ኣባላት ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ሃገረ ስብከት ስካንድንቪያን ምስክር ወረቐት ( CERTIFIKAT) ዓዲሉ።
እቲ መንፈሳዊ ዋዕላ ጸብጻብ ስራሕ ዓመተ 2018 ድሕሪ ምቕራብ፣ ውጥን ስራሕ 2019ን ባጀትን ድማ ኣጽዲቑ፡፡ ብድሕርዚ ‘ቤት ትምህርቲ ሰንበታትና ኣብ ከመይ ድረጃ ኣሎዋ እንታይ’ከ ክንገብር ኣሎና’ ኣብ ዝብል ሰፊሕ ዘተ ድሕሪ ምግባር ምጽናዕቲ ዝገብሩ ሰባት ረቂሑ፡፡ እዞም ነዚ ስራሕ መዚ ወሲዶም ዘለዉ ኣባላት ድማ ክሳብ’ቲ ተገዲብሎም ዘሎ ግዜ ጸብጻቦም ከም ዘቕርቡ እቲ ኮሚቴ ውሳኔ ኣሕሊፉ፡፡
እዚ መንፈሳዊ ጉባኤ ከምቲ ብጸሎት ሊቀ ካህናት ሃገራት ስካንደንቪያን ፊንላንድን ቀሺ ኣፈወርቂ ዝተኸፍተ፣ ከሙኡ ድማ ብጸሎትን ብራኬን ብሰላም ተዛዚሙ፡፡
ይትባረክ ኣምላከ ኣበዊነ!
ክፍሊ ዜናን ሓበሬታን።
(2019-01-19)
ሃገረ ስብከት ስካንደንቪያን ንዕቤት ቤተ ክርስቲያንን ን ንዘይሕጋዊ ምእሳር ቅዱስ ኣቡነ እንጠንዮስን ኣመልኪቱ ርክባት ኣካይዱ፡፡
ኣቦ መንበር ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ ሃገረ ስብከት ስካንደንቪያን ፊንላንድን ሊቀካህናት ቀሺ ኣፈወርቂ ተስፋ ምስ ርእሰሊቃነ ጳጳሳት ዘኢትዮጵያ ብጹእ ወቅዱስ ኣቡነ ማቲያስ ተዘራሪቦም
ኣቦ መንበር ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ ሃገረ ስብከት ስካንደንቪያን ፊንላንድን ሊቀካህናት ቀሺ ኣፈወርቂ ተስፋ ብዛዕባ ህልው ኩነታት ቤተክርስቲያን ኣመልኪቶም ምስ ርእሰሊቃነ ጳጳሳት ዘኢትዮጵያ ብጹእ ወቅዱስ ኣቡነ ማቲያስ ዝርርብ ኣካይዶም።
እዚ መንፈሳዊ ርክብ : ብዕለት 23-07-2018 ኮይኑ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ርእሰ ከተማ ኢትዮጲያ፣ ኣብ ቤት ጽሕፈት መንበረ ፓትርያሪክ፣ ከም ዝተኻየደ እቲ ድሒሩ ዝመጸና ጸብጻብ የብርህ። ኣብቲ ዝተገብረ ዝርርብ ሊቀካህናት ቀሺ ኣፈወርቂ ብዛዕባ ህሉው ኩነታት ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስቲያ ኤርትራ ብሓፈሻ፣ ብፍላይ ካኣ ኣብ ዘይሕጋዊ ማእሰርቲ 3ይ ፓትርያርክ ዘሃገረኤርትራ ብጹእ ወቅዱስ ኣቡነ እንጦንዮስ ኣመልኪቶም ሰፊሕ መብርሂ ድሕሪ ምሃብ፣ ኣባታዊ ሓላፍነቶም ክዋጽኡን ቅዱስ ፓትርያርክ ናብ ቦትኦም ኣብ ምምላስ ልዑል ጻዕሪ ክገብሩን ተላብዮም።
ቅዱስ ኣቡነ ማቲያስ፣ ብወገኖም ጉዳይ ቅዱስ እንጠንዮስ ኣቦና ኣዝዩ ከም ዘጉሃዮምን ከም ዘሕዘኖምን ብምግላጽ ፡ እዚ ጉዳይ እዚ ይጽንሓለይ ክበሃል ዘይግብኦ ጉዳይ ሙዃኑ ብምስማር ፡ ብወገኖም ዝከኣሎም ዘበለ ኩሉ ከም ዝገብሩ ፡ ብምግላጽ ኩሉ ግዜ ውን ኣብ ጸሎት ከም ዝዝክርዎም ገሊጾም ። ብተወሳኺ ውን ብጹእ ወቅዱስ ኣቡነ ማቲያስ ሃገርስብከት ስካንዲናቪያን ፊንላንድን ዝገብሮ ዘሎ ኣገልግሎትን ጻዕርን ዘመዝግቦ ዘሎ ዓወታትን ብምንኣድ ካብዚ ንላዕሊ ኣበርቲዑ ንኽሰርሕ ካኣ ተላብዮም።
ብምቅጻል ኣቦና ሊቀካህናት ቀሺ ኣፈወርቂ ምስ ኣመሓደርትን መምህራንን ናይቲ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝርከብ ቅድስት ስላሴ ተባሂሉ ዝፍለጥ ናይ ስነመለኮት ዩኒቨርስቲን፣ ምስ ምክትል ኣመሓዳሪ ሳዋስወብርሃን ቅዱስ ጳውሎስ ናይ ኣብነት ቤት ትምህርትን ብምርኻብ ኣብ ስርዓተትምህርቲ ዘተኮረ ሰፊሕ ዘተ ኣካይዶም።
እዚ ድማ ምስ እዚ ኣብ ሃገረ ሽወደን ተጀሚሩ ዘሎ ናይ ቅዱስ እግናጥዮስ መንፈሳዊ ኮሌጅ ናይ መጻኢ ካህናትን ዲያቆናትን ኣብ ምፍራይ
ከመይ ጌርካ ሓቢርካ ክስራሕ ይከኣልን ኣብ ዝብል ብዙሕ ተመያይጦም፡፡ እዚ ርክብ እዚ ንዕቤት ኦርቶዶክሳዊት ተዋህዶ ቤተክርስቲያን ክሳብ ዝኾነ ፡ ኣብ መጻኢ ስፍሕ ብዝበለ መንገዲ ርክባት ቀጻሊ ከም ዝኸውን ተሰማሚዖም ።
ሃገረስብከት ስካንዲናቪያን ፊንላንድን ኣብ ሃገረ ሽወደን ምስ ዝርከብ መንፈሳዊ ኮለጅ ቅዱስ እግናጢዮስ ብምትሕብባር ኩሉ እቲ ኣብ ሃገርና ዘሎ ትምህርቲ ቤተክርስቲያን ማለት ካብ ግብረ ዲቁና ክሳብ ኣቋቋምን ካልእን ኣብዚ ኣብ ሽወደን ንኽወሃብ መደባቱ ኣጻፊፉ ከምዝወድአን ድሮ ውን ተመሃሮ ጀሚሮም ከምዘለዉን ይፍለጥ ።
ከም ዝፍለጥ ልኡኻት ናይዚ ሃገረስብከት ብጉዳይ ቤተክርስቲያን ኣብ ዝሓለፈ ጊዜ ምስ ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ብጹእ ወቅዱስ ኣቡነ ቴዎድሮስን ምስ ካልኦት ብርክት ዝበሉ ብጹኣን ጳጳሳትን ከምኡ ውን ምስ ናይ ሶርያ ቤተክርስቲያን ብጹኣን ጳጳሳት ርክብ ከም ዝተኻየደ ይዝከር ፡፡ እዚ ታሪኻዊ ምብጻሕ እዚ ድማ መቐጸልታ ናይቲ ምስ ኣሕዋት ኣብያተክርስቲያን ክግበር ዝጸንሐ ርክብ እዩ።
እግዚኣብሔር ንህዝብና ቅሳነት፣ ንቤተክርስቲያና ካኣ ሰላም ይሃብ፡፡
+ ይትባረክ ኣምላከ ኣበዊነ +
ክፍሊ ዜናን ሓበሬታን
06/12/ 2018 ሽወደን


text:
ፓኪስታን፡ ንኣሸበርቲ ኣብ ምህዳን ብዕቱብ ኣይሰረሐትን ንዝብል ነቔፈታ ዝነጽጉ ፕረሲደንት ዛርዳሪ፡ ፓኪስታን ነቲ ኣብ ጉዳይ ስለያ ምስ ኣመሪካ ዝተሓባበረ ኣባል ኣልቃዒዳ ኣብ ምልላዩ ከምዝተሓጋገዘት ገሊጾም።
ናይ ፓኪስታን ፕረሲደንት ዝነበሩ ፐርፔዝ ሙሻራፍ ብወገኖም፡ ቢን ላዲን ክሳብ ሕጂ ከይተታሕዘ ምጽንሑ፡ እቲ ድኽመት ናይ ሲ-ኣይ-ኤ`ውን ኢዩ ኢሎም።
ገለ ፓኪስታናውያን፡ ኣመሪካ ከምኡ ዓይነት ስርሒት ኣብ ውሽጢ ሃገሮም ምውሳዳ ኣቖጢዕዎም ኣሎ። ሕጂ ዖሳማ ቢን ላዲን ስለዝተቐተለ፡ ወተሃደራት ዩ.ኤስ ካብ ኣፍጋኒስታን ክወጹ`ውን ይሓቱ`ለዉ።
ብኻልእ ዜና፡ ቻይና፡ ንቕትለት ቢን-ላዲን ድሕሪ ምሙጋስ፡ ፓኪስታን ኣብ ምርካብ ቢን ላዲን ኣይተሓባበረትን ንዝብል ነቔፈታ ነጺጋቶ`ላ።
ኢትዮጵያ ድማ፡ ነቲ ስርሒት ብምንኣድ መግለጺ ኣውጺኣ`ላ። “ንሕና`ውን ግዳያት ዝተፈላለየ ሽበራ ስለዝኾና፡ እዚ ምዕባለ`ዚ ብህዝቢ ኢትዮጵያ ተቐባልነት ኣለዎ”፡
ንምሉእ ትሕዝቶ ኣብ ምልክት ድምጺ ጠውቑ፡


text:
ሕቶ
ስለምንታይ ርእሰይ ዘይቀትል?
መልሲ
ብቐዳምነት ስለ እቶም ርእሶም ክቐትሉ ዝሓስቡ ኩሎም ንሓልን ንድንግጽን፡፡ ንስኻ ካብዚኣቶም ምስ እትኸውን ድማ ተስፋ ቖሪጽካን ተሓሊልካን ከም ዘሎኻ ዝነግር እዩ፡፡ ኣብ ዓሚቚ ጉድጓድ ወዲቕካን ነገራት ጸልሚቱካን ክኸውን ይኽእል እዩ፡፡ ከመይ ይስምዓካን ኣብ ከመይ ከም ዘሎኻን ዝፈልጠልካን ዝርድኣልካን ስኢንካ ኽትከውን ትኽእል፡፡ ህይወት ንምንባራ ኣጽሊኣትካ ኣላዶ?
እስከ ኣምላኽ ኣብ ህይወትካ ብሓቂ ኣምላኽ ኮይኑ ክመልኽ ሕደጎ፡፡ ክንደይ ዓብዪ ምዃኑ ከርእየካ እዩ ከመይሲ ንኣምላኽ ዝሰኣኖ ስለ ዘየልቦ (ሉቃስ 1፡37)፡፡ ዝሓለፈ ጉድኣትካ ወይ ቁስልኻ ሕጂ እናቐንዘወካ ንበይንኻ ዘሎኻ ይመስለካዶ ኣሎ፤ ብርግጽ እዚ ርእስኻ ክትጸልእ፡ ክትሓርቕ፡ ከተማርር ወይ ክቱር ፍርሒ ናይ ሕሉፍ ዝምድናታትካ ዘኸትል እዩ፡፡
ስለምንታይ ርእስኻ ክትቀትል የብልካን፤ ዎ ሓወይ፡ ብዙሕ ሓሲሙካን መሪሩካን ኣሎ ግናኸ ካብዚ ጸቢብን ጸልማትት እዋን ናብ ግሩም ብርሃንን ራህዋን መሪሑ ንኸውጽኣካ ክትፈቕደሉ ዝጽበየካ ኣምላኽ ፍቕሪ ኣሎ፡፡ ንሱ ርጉጽ ተስፋኻ እዩ፡፡ ስሙ ድማ የሱስ ይበሃል፡፡
እዚ የሱስ፡ እቲ ዘይሓጥአ ወዲ ኣምላኽ እዩ፡፡ ነቲ ዘለኻዮ መከራን ሕሰምን ድማ ይፈልጦ እዩ፡፡ ነብዪ ኢሳይያስ ስሊኡ ከምዚ ይብል፡ ንዑቕን ብሰብ ድርቡይን እዩ፡ ..ንሕና ገለ እኳ ኣየቋጸርናዮን (ኢሳይያስ 53፡2-6)፡፡ ክነብር እንከሎ ብዙሕ መከራን ሓዘንን ኣሕሊፉ እዩ፡፡ እቲ ንሱ ዝሓለፎ ግና ናቱ ወይስ ዝግብኦ ዘይኮነስ ናትና ወይ ንዓና ዝግብኣና እዩ፡፡ ንሱ ቖሰለ፡ ተረግጸን ተወግአን፡ እዚ ኹሉ ድማ ብሰሪ ሓጢኣትና እዩ፡፡ ብሳላ መከራኡ ድማ ህይወትና ክናገፍን ምሉእ ክኸውንን ይኽእል እዩ፡፡
ዎ ሓወይ፡ የሱስ ክርስቶስ ነዚ ኹሉ ዝጾረ ሓጢኣትካ ምእንቲ ክሕደገልካ እዩ፡፡ ኩሉ ዝስምዓካ ሕንከትን ጣዕሳን ንዕኡ ከም መድሓኒኻ ምስ እትቐበሎ ክምሕረካ ምዃኑ ኣይትጠራጠር፡፡ ብመዓልቲ ጸበባ ድማ ጸውዓኒ፡ ኣነ ከናግፈካ እየ፡ ንስኻውን ከተኽብረኒ ኢኻ (መዝሙር 50፡15)፡፡ የሱስ ንኽምሕሮ ዝኸብዶ ሓጢኣት የልቦን፡፡ ገለ ካብቶም እሙናት ኣገልገልቱ ኣዝዩ ከቢድ ሓጢኣት ዝገበሩ እዮም፡ ሙሴ ሰብ ቀቲሉ፡ ዳዊት ሰብ ቀቲሉን ዘምዩን፡ ጳውሎስ ከኣ ንሃዋርያት ኣሳጒግዎም እዩ፡፡ ግናኸ ኣብ ጎይታ ምሕረት ረኺቦም ጽቡቕ ህይወት ከሕልፉ በቒዖም እዮም፡፡ ስለዚ ሓደ እኳ ብክርስቶስ እንተ ሃልዩ፡ ንሱ ሓድሽ ፍጥረት እዩ፡፡ እቲ ብሉይ ሓሊፉ፡ እነሆ፡ ኩሉ ሓድሽ ኮይኑ (2ቆሮንጦስ 5፡17)፡፡
ንምንታይ ርእሰይ ዘይቀትል፤ ዎ ሓወይ፡ ኣምላኽ ነዚ ሕጂ ርእስኻ ብምቕታል ክትገላገሎ ደሊኻ ዘሎኻ ብልሹውን ዝተሰብረን ህይወት ክጽግንን ክሕድስን ድሉው እዩ፡፡ ነብዪ ኢሳይያስ 61፡1-3 ከምዚ ይብል ኣሎ፡ ንትሑታት ብስራት ከበስርሲ እግዚኣብሄር ቀቢኡኒ እዩ እሞ፡ መንፈስ እግዚኣብሄር ኣምላኸይ ኣብ ልዕለይ እዩ፡ ንስቡራት ልቢ ኽዘንን፡ ንምሩኻት ሓርነት፡ ንእሱራት ከኣ ምፍታሕ ክእውጅ ለኣኸኒ፡፡ ዓመት ጸጋ እግዚኣብሄርን መዓልቲ ሕነ ኣምላኽናን ክእውጅ፡ ንኹሎም ሕዙናት ከጸናንዕ፡ …ንሕዙናት ጽዮን ኣብ ክንዲ ሓሙኹሽቲ ዘውዲ ክደፍኣሎም፡ ኣብ ክንዲ ሓዘን ከኣ ዘይቲ ሓጎስ፡ ኣብ ክንዲ መንፈስ ጓሂ ክዳን ምስጋና ክህቦም ለኣኸኒ፡፡
ናብ የሱስ ናዓ እሞ ኣብ ህይወትካ ሓድሽ ዕዮ ንኽዓዪ ክትፈቕደሉ እንከሎኻ ንሓጎስካ ክብርኻን ክመልስ እዩ፡፡ ነቲ ስኢንካዮ ዘሎኻ ሓጎስ ሓዲሱ ዘጽንዕ መንፍስ ክህበካ እዩ፡፡ እቲ ስቡር ልብኻ ኣብ ቅድሚኡ ክቡር እዩ፡ መስዋእቲ ኣምላኽ ስቡር መንፈስ እዩ፡፡ ዎ ኣምላኽ፡ ንስቡርን ቅጥቁጥን ልቢ ኣይትንዕቆን ኢኻ (መዝሙር 51፡12,15-17)፡፡
ንጎይታ ከም መድሓኒኻን ጓሳይኻን ትቐበሎዶ፤ ኣብ ጸጽባሕ ንሓሳብካን ስጉምትኻን ብቓላቱ ማለት ብመጽሓፍ ቅዱስ ከመርሖ እዩ፡፡ ኣነ ክምህረካ፡ ነታ እትኸደላ መንገዲ ድማ ከርእየካ እየ፡፡ ዓይነይ ናባኃ ኣቢለውን ክመኽረካ እየ፡፡ (መዝሙር 32፡8)፡፡ ቃሉ ጽኑዕ መሰረትካ፡ ምሉእ መኽዘን ድሕነት፡ ጥበብን ፍልጠትን ክኾነካ እዩ፡፡ መፍትሕ ናይዚ መኽዘን ከኣ ንእግዚኣብሄር ምፍራሕ እዩ (ኢሳይያስ 33፡6)፡፡ ኩሉ ሽግርካ የኽትም ማለት ኣይኮነን ግናኸ ሽግርካ ንኽትሰግር ኣብ ክርስቶስ ርጉጽ ተስፋ ኣሎካ፡፡ ንሱ ካብ ሓውኻ ዝበለጸ ፈታዊኻ እዩ (ምሳሌ 18፡24)፡፡ ኣብዚ እዋን ውሳኔኻ ድማ ጸጋ ኣምላኽ ምሳኻ ይኹን፡፡
ንየሱስ ክርስቶስ ከም መድሓኒኻ ክትውከሎ ምስ እትደሊ ብልብኻ ናብ ኣምላኽ ኣብጽሓዮ፡ ዎ ኣምላኽ፡ ኣብ ህይወተይ ይደልየካ ኣለኹ፡፡ ንኹሉ እቲ ዝሓጣእካዎ መሓረኒ፡፡ እምነተይ ኣብ የሱስ ክርስቶስ ኣንቢረ መድሓኒየይ ምኻኑ ይቕበሎ ኣሎኹ፡፡ ኣንጽሃኒ፡ ፈውሰኒ፡ ሓጎሰይ ኣብ ህይወተይ ሓድስ፡፡ ስለ ፍቕርኻን ሞት ክርስቶስን ተመስገን፡፡
ኣብዚ ብዘምበብኩሞዶ ኢኹም ብዛዕባ ክርስቶስ ውሳኔ ዝወሰድኩም? ከምኡ እንተኾይኑ፡ ብኽብረትኩም ስዒቡ ኣብ ዘሎ “ሎሚ መዓልቲ ንክርስቶስ ተቐቢለ።” ዝብለ ክሊክ ግበሩ/ጠውቑ
English
ስለምንታይ ርእሰይ ዘይቀትል?


text:
Radio Erena: 11 October 2017
ኣብ ኤርትራ ተታሒዞም ዝጸንሑ 98 የመናውያን ገፈፍቲ ዓሳ ከምዝተለቁ ኣገልግሎት ዜና የመን-ሳባ ሓቢሩ።
እቶም የመናውያን፣ ኣብ ክሊ ማያ የመን ዓሳ እናገፈፉ፣ ቅድሚ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ብሓይሊ ባሕሪ ኤርትራ ከምዝተታሕዙ’ዩ ዝወቕስ ሓበሬታ እቲ ኣገልግሎት ዜና።
እቲ ዜና ብተወሳኺ፣ እቶም ንኣስታት ኣርባዕተ ኣዋርሕ ኣብ ኤርትራ ተኣሲሮም ዝጸንሑ የመናውያን ገፈፍቲ ዓሳ ብ30 መስከረም ብጃልባ ናብ ዓዶም ኣብ ዝተፋነወሉ፣ ሚኒስተር ፍትሒ ናይቲ ብሑቲን ካልኦት ኣካላትን ዝቖመ መንግስቲ ዝኾነት፣ ኣልያ ፈይሰል ዓብዱለጢፍ እትርከቦም ሰበ ስልጣን ኣብ ወደብ ሖደይዳ ከምዝተቐበልዎም ይጠቕስ።
እቲ ብድሕነት ሃገር ዝፍለጥ ብሑቲን ናይ ቀደም ፕረዚደንት ነበረ ዓሊ ዓብደላ ሳልሕን ዝቖመ መንግስቲ፣ ነቶም ኣብ ኤርትራ ተታሒዞም ዝጸንሑ ዜጋታቱ ንምልቃቕ፣ ምስ ዝተፈላለዩ ኣህጉራውያን ትካላት ክዘራረብ ከምዝጸንሐ እታ ሚኒስተር ጠቒሳ።
መንግስቲ ኤርትራ፣ ብዛዕባ ምትሓዝ እዞም የመናውያን ገፈፍቲ ዓሳ ይኹን ዝተታሕዝሉ ክሊ ማይ ብዝምልከት ዝኾነ ወግዓዊ ሓበሬታ ኣይሃበን።
ኣብዚ ዝሓለፈ ሸሞንተ ዓመታት፣ ምትሓዝ የመናውያን ገፈፍቲ ዓሳ ብተደጋጋሚ ዝርአ ፍጻሜ እኳ እንተኾነ፣ መንግስቲ ኤርትራ ዝኾነ ሓበሬታ ሂብሉ ኣይፈልጥ።
=======================


text:
ደሞክራሲ፡ ኣብ ግዜ ምርጫን መዓልታዊ ህይወትን
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 19 10 2018
ኩሉ ሰብ፡ ኣብ ምርጫ ብምስታፍ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ብዝተፈላለዩ መገድታት ድምጹ ከስምዕ ኣገዳሲ እዩ።
እቶም ነባሮ፡ ኣብ መንጎ ክልተ ምርጫታት ዘሎ ግዜ ብምጥቃም፡ ብምድራኽን ብምስታፍን ነቲ ፖለቲካዊ ናይ ውሳነ መስርሕ ብኸምቲ ዝምነዩዎ ክጸልዉዎ ይግባእ። ነዚ ድማ፡ ንኣብነት፡ ንሓደ ፖለቲከኛ ብምርካብ፡ ዝተፈረመ ኣስማት ብምእካብ፡ ወይ ብሰላማዊ ሰልፊ ክግበር ይኽእል እዩ።
ነቲ ንኣኻን ንመዓልታዊ ህይወትካን ብዝምልከት ዝውሃብ ውሳነ ክትጸሉ ምኽኣል'ውን ኣገዳሲ እዩ። ኣብ'ዘን ዝሓለፋ ዓሰርተታት ዓመታት፡ ብዙሓት ኣብ ሽወደን ኣብ ሞያዊ ናብራ፡ ኣብ ኣብያተ ትምህርቲ፡ ኣብ ስድራቤት፡ ኣብ ማሕበራትን ኣብ ከባቢ መንበሪ ገዛውትን፡ ተሳታፍነትን ደሞክራስን ንምዝያድ ፈቲኖም እዮም።
ኣብ ሞያዊ ናብራ ተኽእሎታት ጸላውነት ምዝያድ ማለት፡ ኲላተን ትካላትን ውድባትን ንሰራሕተኛታተን ኣብ ስራሕ ተሳተፍቲ ንምግባሮም ምጽዓር ማለት'ዩ። ኩሉ ሰብ፡ ንስርሑ ክጸሉ ዕድል ክረክብ ኣለዎ። ይኹን'ምበር ገና ክሳዕ ሕጂ ሓለፍቲ'ዮም ውሳነ ዘሕልፉ።
ኣብ ኣብያተ ትምህርቲ፡ ተሳትፎን ናይ ምክፋል ዕማምን ምዕባይ ማለት፡ ቆልዑ ብነቐፌታዊ ዓይኒ ክሓስቡ ክኽእሉን ሓላፍነት ምስካም ክትምህሮም ምፍታንን ማለት'ዩ። መምህር፡ ኣብ ኩሉ ነገራት ኣይውስንን'ዩ። ተማሃሮ፡ ትምህርቲ ኣብ ምውጣን ክሳተፉ ይኽእሉ'ዮም።
ኣብ ስድራቤት ሓባራዊ ናይ ዕማም ምትእስሳር ምዕባይ ማለት፡ ቆልዑ ብርእሶም ከም ዝተኣማመኑን ድሕነቶም ዘረጋገጹን ክትገብሮም ምድላይ ማለት ክኸውን ይኽእል'ዩ። ብዙሓት ወለዲ፡ ምስ ደቆም ኮይኖም ውጥን የውጽኡ። ኣብ ስድራቤታዊ ውሳነታት ምሕላፍ'ውን ንደቆም የሳትፉዎም።
ኣብ ሽወደን ዝርከባ ብዙሓት ማሕበራት፡ ካብ ነዊሕ እዋን ኣትሒዘን፡ ስርዓተ-ደሞክራሲ ጸኒሑወን'ዩ። ንኣብነት፡ ኣኼባን ምርጫን በየናይ ኣገባብ ክዕመም ከም ዘለዎ ዝሕብር መምርሒታት ኣሎወን። ኲላቶም ኣባላት ከድምጹ ኸኣ ኣገዳሲ'ዩ። ኩሉ ድምጺ ኣባል'ውን፡ ብሓደ ዓይኒ'ዩ ዝርአ።
ተሳታፍነትን ሓባራዊ ናይ ምውሳን ዕማምን ኣብ ከባቢ መንበሪ ገዛውቲ ማለት፡ እቶም ኣብቲ ከባቢ ዝቕመጡ ሰባት ክሳተፉን ክውስኑን ምኽኣል ማለት'ዩ። ንኣብነት፡ ኣብቲ ገዛውቲ፡ ኩሉ ሰብ ብሓባር ዝጥቀመሎም ነገራት ዝምልከት ክኸውን ይኽእል'ዩ።


text:
ርእሰ ኣድባራት ቅድስት ማርያም ኣዝዩ ጥንታዊን ታሪኽ ዝሓቈፈ ቅርሲ ዝውንን ቤተ ክርስቲያን ምዃና ዝፍለጥ እኳ እንተኾነ፡ ምስቲ ዕብየትን ጥንታዊነትን እዛ ቤተ ክርስቲያን ዝመጣጠን ቤት መዘክርን ቤት ንባብ ከምዘይጸንሖ ብምግላጽ፡ ሰበኻ ጉባኤ ኣብ ውሽጢ እዚ ቤተ ክርስቲያን ተዓቝሩ ዘሎ ሃብታም ቅርስን ታሪኽን ምስ ሕዝቢ ዝላለየሉ፡ ኣፍልጦ ሕዝቢ ክብ ኣብ ምባል ኣብ ትምህርቲ ዝውዕለሉ፡ ጥንታውያን ንዋያተ ቅዱሳት ቤተ ክርስቲያን ብዝግባኣ ዝዕቀበሉ፡ ደረጅኡ ዝሓለወ ስራሕ ንምስራሕ ተበግሶ ብምውሳድ፡ ሓደ ኮሚቴ ብምምዛዝ ምስ ዝምልከቶም ኣካላትን ሰብ ሞያን ክዘራረብን ሓሳባት ከዋህልልን ድኅሪ ምጽንሑ፡ ናብ ትግባረ ገጹ ንምኻድ ኣብ መወዳእታ ምዕራፍ ምብጽሑ ብኣማኃደሪ ደብሪ መልኣከ ጽዮን ቀሺ ጴጥሮስን ካልኦት ኣባላት ሰበኻ ጉባኤን ኮሚቴን ነቲ ልዑኽ መግለጺ ተዋሂቡ።
ብምቕጻል ንቤተ መዘክርን ቤት ንባብን ዝተሓስበ ጥንታዊ ሕንጻን ተዓቂቡ ዘሎ ቅርስን ብምዝውዋር ድኅሪ ምእዛብ፡ ብፁዕ አቡነ ባስልዮስ ተሓሲቡ ዘሎ መደብ ኣዝዩ ኣገዳሲ ምዃኑን፡ ተነጊሩ ዘይውዳእ ጥንታዊ ታሪኽን ቅርስን ኣብ ዘለወን ገዳማትን ኣድባራትን ተመሳሳሊ መደባት ንምብጋስ ቅዱስ ቅንኢ ዝፈጥር ምዃኑ ብምጥቃስ፡ ቤት ጽሕፈት መንበረ ፓትርያርክ ንትግባሪኡ ኣድላዪ ዘበለ ድጋፍ ከምዝገብር ብምርግጋጽ፡ ዋላ እኳ እንተደጐና እግዚአብሔር ዝሠርሓሉ ዘመንን ሰብን ስለዘሎ፡ ሕጂ’ውን ዝሓሰብኩሞ ኣብ ፍጻመ ከብጽሓልኩም እግዚአብሔር ኃይሉን ጥበቡን ይሃብኩም ብምባል ቃል ቡራኬኦም ኣመሓላሊፎም።


text:
ንሓደሽቲ በጸሕቲ ስደተኛታት ህጻናትን መንእሰያትን
ንሓደሽቲ ተምሃሮ ኣብዚ ምምሕዳሓደር ናይ Söderhamn ሓደ ፉሉይ ሰብ ሓላፍነይወስደሎም። እቲ ውልቀ ሰብ ሓበረታ ናይቲ ተማ ሃራይ ካብ ም ም ሕ ዳራር Migrationsverket. ማ ሕበርራዊ ኣባላት. ካብ ኣላያኡ .ወይ ድማ ናይ ውልቁ ርክብ ምስ በትምህርቲ ክገብር ይኽእል። ደቅኹም ኣለይቲ ይረኽቡ ድሕሪ መልእኽቲ ናይ ቦታን ግዜን ብተለፎን ምዝርራብኩም።
ኣብቲ ናይ ተለፎን ዝርርብ ትረክብ ሓበረታታት ናይቲ ቤትምህርቲ ካብቶም ኣለይቶም፣ትምርቲ ቃንቃ ኣደ፣ዝተፈላለየ መግቢን ካልእ መሰላትካን ዘገድደካን። ኣለይቲ ናይ ኮልዑ ካብ 1 ክሳብ 5 ዝድሚ ኣኦም ባዕሎም ሃላፍነት ይወስዱ ኣብ ምምልካት ወይ ምድላይ መባእታዊ ትምህርቲ ።
ኣብዚ ዉሽጢ 2 ወርሒ ድሕሪቲ ተማሃራይ ትምርቲ ምጅማሩ ናይቲ ተማሃራይ ካርታ ይዳለወሉ። እቲ ካርታ ነቲ ተማ ሃራይ ም ዕባለ ታቱ ኣብ ቃንቃ ን መርመራታት ናይ ዝሓለፈ ዝተምሃሮ ን ሞዕባለታቱ ኣብ ቆንቆን ቁጽርን ኣብ ካላኦት ዓይነታት ትምህርትን።
ተወሳኺ ሌንካር


text:
6ይቲ ሰንበት ናይ ዓቢይ ጾም ገብርሔር (እሙን ኣገልጋሊ)
መበገሲ ናይዚ ዕለት እዚ ጎይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ ማቴዎስ ወንጌል ምዕራፍ 25 ብዛዕባ መንግስተ ሰማያት ብምስላ ኣብ ዝምህረሉ ዝነበረ ግዜ ስለ እሙን ኣገልጋሊ ኣመልኪቱ ዝመሃሮ ትምህርቲ እዩ።
“ከምቲ ክገይሽ ዝደለየ ሰብ እሞ ንኣገልገልቱ ጸዊዑ ክነግድሉ ገንዘብ ዝሃቦም እዩ።ንነፍሲ ወከፎም ከከም ዓቕሞም፡ ንሓደ ሓሙሽተ መኽሊት፡ ነቲ ካልኣይ ክልተ መክሊት፡ ነቲ ሳልሳይ ድማ ሓደ መኽሊት ሂብዎም ገሸ” (ማቴ 25፡14-15) ።
ቀዳማይ፥ ሓሙሽተ መኽሊት ዝሃቦ ኣሎ። ሓሙሽተ መኽሊት ንዝሃቦ ሰብ ረብሓ ኣለዎ። ክልተ መኽሊት ዝሃቦ ኣሎ፡ ክልተ መኽሊት ንዝሃቦ ረብሓ ኣለዎ።
ሓደ መኽሊት ዝሃቦ ኣሎ፣ ንሱ’ውን ከምኡ። ንኹላቶም ከከም ዓቕሞም ሂብዎም ገሸ። እቲ በዓል ሓሙሽተ መኽሊት ብኡብኡ ከይዱ ነገደሉ። ካልእ ሓሙሽተ መኽሊት ድማ ረብሐ። ከምኡ ድማ እቲ በዓል ክልተ መኽሊት ካልእ ክልተ መኽሊት ረብሐ። እቲ ሓንቲ መኽሊት ዝተቐበለ ግና ከይዱ ምድሪ ኲዒቱ ወርቂ ጎይትኡ ሓብአ። ድሕሪ ነዊሕ እዋን ከኣ ጎይታ ናይቶም ገላዉ መጺኡ ምስኣቶም ክጸባጸብ ጀመረ። እቲ በዓል ሓሙሽተ መኽሊት ጎይታይ ሓሙሽተ መኽሊት ሂብካኒ ነይርካ፡ እንሆ ድማ ካልእ ሓሙሽተ መኽሊት ረባሕኩ እና በለ ሓሙሽተ መኽሊት ኣምጽአ። ጎይትኡ ድማ ጽቡቕ ኣታ እሙንን ሕያዋይን ኣገልጋሊ ብውሑድ ተኣሚንካ ኢኻ እሞ ኣብ ልዕሊ ብዙሕ ክሸመካ እየ፣ ናብ ሓጎስ ጎይታኻ እቶ በሎ። እቲ ክልተ መኽሊት ዝተቐበለ ድማ ቀሪቡ፡ ጎይታይ ክልተ መክሊት ሂብካኒ ነይርካ እንሆ ከኣ ክልተ መኽሊት ረባሕኩ በለ። ጎይትኡ ድማ ጽቡቕ ኣታ እሙንን ሕያዋይን ኣገልጋሊ ብውሑድ ተኣሚንካ ኢኻ እሞ ኣብ ልዕሊ ብዙሕ ክሸመካ እየ፡ ናብ ሓጎስ ጎይታኻ እቶ በሎ። እቲ ሓደ መኽሊት ዝተቐበለ ድማ ጎይታይ ዘይዘራእካዮ እትዓጽድ ዘይበተንካዮ እትእክብ ጨካን ሰብኣይ ምዃንካ እፈልጥ እየ፡ ስለዚ ፈሪሐ ከድኩ፡ ነቲ መኽሊትካ ድማ ኣብ ምድሪ ሓባእክዎ፡ እንሆ ገንዘብካ በሎ። እቲ ጎይትኡ ግና መሊሱ በሎ፡ ኣታ ክፉእ ሃካይ ኣገልጋሊ ዘይዘራእክዎ ከም ዝዓጽድ፣ ዘይበተንክዎ ከም ዝእክብ እምበኣር ትፈልጠኒ’ዶ ኢኻ፧ ስለዚ ነቲ ገንዘበይ ኣብ ባንኪ ክተእትዎ ይግብኣካ ነይሩ። ኣነ ከኣ ንዝረብሕሉ ሰባት ምሃብክዎም ነይረ። ነቶም ኣብኡ ደው ኢሎም ዝነበሩ ከኣ እምበኣርሲ ነቲ መኽሊት ካብኡ ኣግዲፍኩም ነቲ ዓሰርተ መኽሊት ዘለዎ ሃብዎ በሎም። ምኽንያቱ ንዘለዎ ዘበሉ ኩሉ ይህብዎ ይውሰኽዎ እውን፡ ንዘይ ብሉ ግና እቲ ዘለዎ’ውን የግድፍዎ። ነዚ ሃካይ ጊልያ ግና ኣብ ፍጹም ጸልማት ደርብይዎ ኣብኡ ከኣ ብኽያትን ምሕርቃም ኣስናንን ክኸውን እዩ።
ካልኣይ ፥ በዓል ሓሙሽተ መኽሊት ፍጹም ትምህርቲ ተማሂሩ ዝመሃረ ሰብ እዩ፣በዓል ክልተ መክሊት ድማ ምጡን ትምህርቲ ተማሂሩ ዝመሃረ እዩ። ንኣብነት ጴጥሮስ ንቀሌምንጦስ፡ ጳውሎስ ንጢሜቴዎስ ምሂሮም ከም ዘፍረዩ። በዓል ሓደ መክሊት ድማ ፍጹም ትምህርቲ ተማሂሩ ዘይምሃረ እዩ። እቲ ፍጹም ትምህርቲ ዝተማህረ ምሂሩ መኺሩ ንዕኡ ዝመስል ወደ መዝሙር ኣፍረየ። ጎይታ ድማ ጽቡቕ ኣታ ሕያዋይን እሙንን ኣገልጋሊ ብውሑድ ተኣሚንካ ኢኻ እሞ፣ ኣብ ልዕሊ ብዙሕ ክሸመካ እየ። ናብ መንግስተ ሰማያት እቶ በሎ (ዝተረፈ ንባብ ትርጉሙ ኣይልወጥን)። እቲ ፍጹም ትምህርቲ ተማሂሩ ዘይመሃረ፡ ጎይታይ መምርሒ ሕጊ ከይሰራዕካ ብስነ ልቦና ፈሊጥኩም መምህር ከይመደብካ ብስነ ፍጥረት ተመሪሕኩም ስርሑ እትብል ጨካን ምዃንካ ይፈልጥ እየ። ዓላውያን ነገስታት ከየሳቕዩኒ፡ መናፍቓን ተኸራኺሮም ከይረትዑኒ ስለ ዝፈራህኩ ብዝተመሃርክዎ ትምህርቲ ኣይመሃርኩን፡ ብዝተዋህበኒ ሓላፍነት ኣይሰራሕኩን ማለት እዩ። ቅዱስ ሉቃስ ኣብ ወንጌሉ፡ “ኣብ ቁራጽ ዓለባ ቆጺረ ዘጽናሕክዋ ወርቅኻ እነሃልካ” ክብል ጽሒፍዎ ኣሎ። እዚ ከኣ እቲ ኣቐዲሙ ዝተዋህቦ ሽመት “እንሆ ሽመትካ” ክብል ከሎ እዩ። ጎይታ ግና መሊሱ በሎ መምርሒ ሕጊ ከይሰራዕኩ፡ ብስነ ኣእምሮ ፈሊጥኩም መምህር ከይመደብኩ፡ ብስነ ፍጥረት ተመሪሕኩም ስርሑ ዝብል ጨካን ምዃነይ ትፈልጠኒ’ዶ፧ ሓላፍነትካ ክተረክብ ምተገብኣካ ነይሩ ኣነ ከኣ ንዘገልግል ምሃብክዎ። ንመላእክቲ ከኣ ናይ መምህርነት መክሊቱ ወሲድኩም ነቲ በዓል ዓሰርተ መክሊት ወስኽሉ በሎም። ነዚ ሃካይ መምህር ግና ኣውጽእዎ ማለት፡ ማዕርግ ምምህርና ተሪፍዎ ከም ህዝባዊ ናብ መንግስተ ሰማያት ምእታው እዩ።
ትርጉም መኽሊት
1.በዓል ሓሙሽተ መኽሊት
ከምቲ ኣቐዲሙ ዝተገልጸ በዓል ሓሙሽተ መኽሊት ፍጹም ትምህርቲ ተማሂሩ ፡ምሂሩ ድማ ንዕኡ ዝመስሉ ሰባት ዘፍረየ ሰብ እዩ። ልክዕ ቅዱስ ሃዋርያ ጴጥሮስ ሰናይ ዝኾነ ቃል ዝተማህረ፡ ስልጣን ዝተቀበለ እሞ በዚ ዝተዋህቦ ትምህርቲ ምሂሩ ብዝተዋህቦ ስልጣን ከኣ ሽመትን ማዕርግን ዝዓደለን ዝሃበን ማለት እዩ። እዚ ከኣ ቅዱስ ሓዋርያ ጴጥሮስ ንቀሌምንጦስ፡ ብርሃን ዓለም ዝተሰምየ ቅዱስ ሐዋርያ ጳውሎስ ንጢሞቴዎስ ከም ዘፍረዩ እዩ።
- በዓል ሓሙሽተ መኽሊት፡ ሙሴ ሓሙሽተ ኦሪት ስለ ዝጸሓፈ እዩ።
- ብኻልኣይ ከኣ በዓል ሓሙሽተ መኽሊት ሊቀ ጳጳሳት እዩ። እዚ ከኣ ብኣንብሮ እድ ኣብ ልዕሊ ጳጳስ ምሻም፡ ቀሳውስትን ዲያቆናትን፡ ምቑራብን ምጥማቕን እዮም። ምኽንያቱ ናይ ሊቀ ጳጳሳት ማዕርግን ዝተዋህቦ ሓደራን ካብ ኩሉ ንላዕሊ ስለ ዝኾነ። ንምእመናን ምፍራይ ጥራሕ ዘይኮነ እውን ንዕኡ መሲሎም ነቲ እግሪ ተኸቲሎም ኣብ ጉስነትን ሓላፍነትን ዝመጹ ካብ ዝተሓተ ማዕርግ ናይ ዲቁና ክሳዕ ሊቀ ጳጳሳት ምፍራይን ምምልማልን ናቱ ሓላፍነትን ስልጣንን እዩ። ነቶም ኣብ ትሕቲኡ ዘለዉ ጳጳሳትን ኣብ ኩሉ ቦታታት ዘለዉ ናይ ቤተክርስቲያን መማህራን ኣቦታትን ንሐዋርያት መሲሎም ሐዋርያት ዝመስሉ ሰባት ከፍርዩ ምቁጽጻርን ምጉሳይን ናይዚ ላዕላዋይ ተጸዋዒ ናይ ቤተክርስቲያና ዝኾነ ሊቀ ጳጳሳት እዩ፡ እዚ ስለ ዝኾነ በዓል ሓሙሽተ መክሊት ተመሲሉ ኣሎ። ከምኡ’ውን ሓሙሽተ መክሊት ዝተባህሉ ጥምቀት፡ ተኣምኖ ሓጣውእ (ብሓጢኣትካ ምእማን)፡ ሰማእትነት፡ ብሕትውናን ምንኩስናን እዮም።
- ሓሙሽተ መክሊት ዝተባህሉ እውን እምነት፡ ደስታ፡ ምሕረት፡ ትዕግስቲ፡ ተስፋ እዮም።
2.በዓል ክልተ መኽሊት
በዓል ክልተ መኽሊት ዝተባህለ ተማሂሩ ምሂሩን መኺሩን ዘፍረየ እዩ። በዓል ክልተ መክሊት ቅዱስ ጴጥሮስ እዩ። ምኽንያቱ ቅዱስ ሃዋርያ ጴጥሮስ ክልተ መልእኽቲ ስለ ዝጸሓፈ እዩ። ከምኡ’ውን ብሉይ ኪዳንን ሓዲሽ ኪዳንን ስለ ዝመሃረ እዩ (1ጴጥ 1፡101-12, 2 ጴጥ 1፡19-21)።
ከምኡ’ውን ክልተ መክሊት ዝተባህሉ ጥምቀትን ተኣምኖ ሓጣውእን(ብሓጢኣትካ ምእማን) እዮም።
በዓል ሓደ መኽሊት
- በዓል ሓደ መክሊት ይሁዳ እዩ ከመይ ይሁዳ ሓንቲ መጽሓፍ ጽሒፉ ኣሎ
- ሊቀ ጳጳሳት ብዓል ሓሙሽተ፡ ቀሲስ በዓል ክልተ መክሊት ክኾኑ ከለዉ በዓል ሓደ መክሊት ዝተባህለ ከኣ ዲያቆን እዩ።
- ከምኡ’ውን በዓል ሓደ መክሊት ዝተባህለ ጥምቀት እዩ።
- ብሓሙሽተን ብክልተን መኽሊት ዝተመሰሉ ፍጹም ትምህርቲ ዝተማህሩን ዝመሃሩን ብዙሕ ነገር ደኺሞም ላዕልን ታሕትን ኢሎም ምሂሮም ንዓኣቶም ዝመስሉ ሰባት ዘፍረዩ ክኾኑ ከለዉ፡ በዓል ሓደ መክሊት ግና “ዓላውያን ብእሳት ከየሳቕዩኒ መናፍቓን ተኸራኺሮም ከይረትዑኒ” ኢለ ፈሪሐ ንሃይማኖተይ (ዝተመሃርክዎ ትምህርቲ) ከይመሃርኩ፡ ከይመኸርኩ ኣብ ልበይ ኣቐሚጠዮ(ልክዕ ከምቲ ሓደ ሰብ ንብረቱ ክሓብእ ከሎ ጉድጓድ ኲዒቱ ዘቐምጦ ማለት እዩ) ብምባል ስለ ሃይማኖቱን እምነቱን ዘይምስክር፡ ንዘይተማህሩ ከኣ ዘይምህር ሰብ እዩ። እግዚኣብሔር ኣብ ዝሓተቶ ግዜ “ዘይዘራእካዮ እትዓጽድ፡ ዘይበተንካዮ እትእክብ (መምርሒ ሕጊ ከይሰራዕካ ብስነ ልቦና ፈሊጥኩም፣ መምህር ከይመደብካ ብስነ ፍጥረት ተመሪሕኩም ስርሑ እትብል) ጨካን ምዃንካ ይፈልጥ እየ፡ ነቲ ዝተወሃበኒ ሓላፍነት ዘይሰራሕኩሉ፡ ነቲ ዝተማሃርክዎ’ውን ዘይመሃርክሉስ እንሆ ዓላውያን ብሰንሰለት ኣሲሮም ናብ እሳት ደርብዮም ሃይማኖተይ ከየኽሕዱኒ
መናፍቓን ከኣ ተኸራኺሮም ምእንቲ ከይረትዑኒ ፈሪሐ ንሃይማኖተይ(እምነተይ) ኣብ ውሽጢ ልበይ ሓባእክዎ ኣይሰራሕክሉን ኣይተዛረብኩን እንዳ በለ ዝምልስ እዩ። እዚ ዝሰምዐ ጎይትኡ ከኣ “ኣታ ክፉእ ሃካይ ኣገልጋሊ ዘይዘራእክዎ ከም ዝዓጽድ፣፡ ዘይበተንክዎ ከምዝእክብ (መምርሒ ሕጊ ከይሰራዕኩ፡ ብስነ ኣእምሮ ፈሊጥኩም መምህር ከይመደብኩ ብስነ ፍጥረት ተመሪሕኩም ስርሑ ዝብል ጨካን ምዃነይ) ትፈልጠኒ’ዶ፧ ሓላፍነትካ ክተረክብ ምተገብኣካ ነይሩ ኣነ ከኣ ንዘገልግል ምሃብክዎ ነይረ። እዚ ዝበሎ ሽመት ሒዝካ፡ ስልጣን ተዓዲልካ እንተኾነ ስራሕ ጸሊእካ ዝኸውን ነገር ስለ ዘየሎ እዩ። እቲ ሽመት ዝተዓደለ፡ስልጣን ዝተዋህበ ሰብ ንሓላፍነቱ ክሰርሓሉ ግዴታ እዩ። እንተዘይኮነስ ብዝተዋህቦ ስልጣንን ሽመትን ተሓታቲ እዩ። ስልጣኑን ሽመቱን ኣብ ክንዲ ዝሰርሓሉ፡ ካብ ምስራሕ እንተ ድኣ ተቖጢቡን ስቕ ኢሉን እቲ ዝተዋህቦ ሽመት ኣብ ክንዲ ዝምጎሶሰሉ መፍረዲኡን መኾነኒኡን ይኸውን ንኽብል ዝተዛረቦ ቃል እዩ። ኣብ መጨረሽታ መክሊቱ ኣሕዲግኩም ንኻልእ ሃብዎ ማለቱ፡ ዝነበሮ ማዕርግን ስልጣንን፡ ናይ ምምሃር ሓላፍነት ተሓዲጉ ከም ተራ ምእመን ይኹን ማለት እዩ። እዚ ከኣ ናብ መንግስተ ሰማያት ብምምህርና ማዕርግ ዘይኮነስ ከም ህዝባውያን ኮይኑ እዩ ዝኣቱ ምኽንያቱ ሃይማኖቱ ስለ ዘይከሓደ። ብኻልእ ወገን “ነዚ ሃካይ ጊልያ ግና ኣብ ፍጹም ጸልማት ደርብይዎ ኣብኡ ከኣ ብኽያትን ምሕርቃም ኣስናን ክኸውን እዩ” ዝበሎ።
ቀዳማይ፥ከምቲ ኣብ ላዕሊ ዝረኣናዮ፡ “ዝተዋህበኒ ናይ ምምሃር ስልጣንን ሓላፍነትን ተጠቒመ ላዕልን ታሕትን ኢለ ደኺመ እንተ ዝምህርን ከማይ ዝኣመሰሉ ሰባት እንተ ዘፍርን ነይረ ከም ናይ መማህራን ማዕርግ ዘይኮነስ ከም ህዝባውያን ኮይነ ናብ መንግስተ ሰማያት ኣይምኣተኹን” እናበለ ናይ ምስትንታኑ ምሳሌ ክኸውን ከሎ በቲ ካልኣይ ወገን ከኣ ሃይማኖቶም ናይ ዝኸሓዱ ናብ ሲኦል ናይ ምእታዎም ምልክት እዩ።
ሓደ መክሊት ንዘለዎ ሰብ ኣሕዲግኩም ነቲ በዓል ዓሰርተ ሃብዎ፣ ምኽንያቱ ንዘለዎ ይውሰኾ ንዘይብሉ ግና እቲ ዘለዎ እኳ የግድፍዎ ዝበሎ ቃል፡ እንሆ እምነት ሒዙ ምግባር ዘይጸንሖ፡ ካብ ግብሪ ጽድቂ ዝረሓቐ ሰብ ምዃኑ ይነግረና።ነታ ሓንቲ መክሊቱ (እምነቱ) ሒዙ ምግባር ወሲኹ ክነብር እና ተገብኦ እንተኾነ ግን እዚ ብዘይ ምግባሩ ናብ ክሕደት ዝበጽሕ፣ ሃይማኖቱ ዝገድፍ ሰብ ኮይኑ ናይ ምርካቡ ምሳሌ እዩ። ምኽንያቱ ዝነበሮ መክሊት “ኣሕዲግኩም ነቲ በዓል ዓሰርተ ሃብዎ” ምባሉ ሃይማኖትን ምግባርን ኣጣሚሩ ዘይሓዘ ሰብ ኣብ መወዳእታ ናይ ሃይማኖት ሰብ ኮይኑ ክቕጽል ስለ ዘይክእል እዩ። እምነት ሒዙ ጥራሕ ብሰንኪ ፍርሒ ኣብ ምግባር ዘይተዋፈረ ሰብ ኣቐዲሙ ምግባር ጽድቂ ከም ዝገደፎ ሃይማኖቱ’ውን ይገድፍ። ብኻልእ ወገን ካብ እምነቱ እኳ እንተ ዘይዓለወ፡ እንተኾነ ግን ካብ ክፉእ ስርሑ ተመሊሱ ንስሓ እንተ ዘይኣተወን ግብሪ ጽድቂ ክሰርሕ እንተ ዘይጸንሐን፡ ሃይማኖት ጥራሕ ሒዙ ብምጽንሑ ካብ ፍርዲ ዝመልቆሉ መገዲ የብሉን። እዚ ስለ ዝኾነ ከኣ ኣብ መጨረሽታ በዓል መክሊት ኢኻ ነይርካ ተባሂሉ ናብ መንግስተ ሰማያት ክኣቱ ዘይኮነስ ምግባር ሒዙ ብዘይምጽንሑ ኣብ ክንዲ ናብ መንግስተ ሰማያት ናብ ገሃንም እሳት ይኣቱ። ነዚ ኣመልኪቱ ቅዱስ ያዕቆብ ኣብ መልእኽቱ፣ “እምበኣር ስጋ ብዘይ ነፍሲ ምዉቲ ከም ዝኾነት እምነት’ውን ብዘይ ግብሪ ምውቲ እያ” ክብል ጽሒፉ ኣሎ (ያዕ 4፡26)።
ኣብ ብዙሕ ምሻም እንታይ ማለት እዩ፧
በዚ መልክዕ ዝተኣዘዝናዮ እና ተግበርና፡ ዝተዋሃብናዮ መክሊት ክነብዝሕ፡ ስለ ሃይማኖትና እንፈልጦ ዘበለ፡ ዝተመሃርናዮን ዝበጻሕናዮን ኩሉ ሰባት ምእንቲ ክፈልጥዎን ክበጽሕዎን ምጽዓር ናይ ኩላትና ግዴታ እዩ። ኩሉ ሰብ ነናቱ ዝኾነ ጸጋ ኣለዎ። ከምቲ ቅዱስ ጳውሎስ ገሊጽዎ ዘሎ በቲ ሓደ መንፈስ ቅዱስ ዝወሃብን ዝዕደልን በበይኑ ዝኾነ ውህበት ኣሎ። እንተኾነ ነቲ ዝተዋህበና ውህበት ኣለሊና እንጥቀመሉ ክንደዮኖት ንኸውን፧ ብሓቂ ዝተፈላለየ ጸጋ ዝረኸብና ስልጣን ተዓዲልና ከም መጠን ጸጋናን ዝተዋህበና ስልጣንን እንነብር ሰባት ኣሎና’ዶ፧ ንነፍሲ ወከፍ ርእሱ ክምርምር የድሊ። “ብውሑድ ተኣሚንካ ኢኻ እሞ ኣብ ብዙሕ ክሸመካ እየ” ማለት ኣብ‘ዚ ምድራዊ ሕይወትና እናነበርና ከለና ኣብቲ ዝተዋህበና ጸጋ ጸኒዕና፡ ብሃይማኖትን ብግብርን ክርስቲያን ኮይና ምስ እንርከብ ኣብ መንግስተ ሰማያት ድማ ቦታ ይህልወና፡ ወረስቲ ሰማያዊት ቤት ንኸውን ማለት እዩ። ነዚ ከመልክት እዩ ከኣ ብውሑድ ተኣሚንካ ኢኻ እሞ ኣብ ብዙሕ ክሸመካ እየ ዝበለ ጎይታ። እንተኾነ ሰማያዊ ስፍራ ዝደሊ ሰብ፡ ኣብ ማሕበር መላእኽቲ ክርከብ፡ ዝማሬ መላእክቲ ክሰምዕ ዝደሊ ዘበለ ኩሉ ኣብ ምድራዊ ሕይወቱ እሙን ኮይኑ ምርካብ የድልዮ። እግዚኣብሔር ዝኣዘዞ ኩሉ ሕግን ስርዓትን ክፍጽም፡ ነቲ ዝፈለጦ ድማ ሰባት በቲ ፍልጠት እቲ ዓብዮም እሙናት ኮይኖም ንኽነብሩ ክጽዕት ይግብኦ እዩ።
“ውሑድ” ተባሂሉ ዘሎ ከምቲ ዝተገልጸ ምድራዊ ዕድመና እዩ። ቅዱስ ዳዊት ዕድመ ወዲ ሰብ ሰብዓ እንተ ነውሐ ሰማንያ እዩ (መዝ 90፡10) ከም ዝበለ ዝነውሐ ዕድመ ኣብዚ ምድሪ ነይሩ ዝበሃል ማቱሳላ’ውን 969 ዓመት እዩ። እዚ ምስቲ ድሕሪ መፈጸምታ ዓለም ዝኸውን እንተ ኣወዳዲርናዮ ብጣዕሚ ኣዝዩ ንእሽተይ እዩ። ነዚ እዩ ከኣ ጥበበኛ ሰሎሞን ካብቲ ብሕይወት እትነብሮስ ድሕሪ ሞት ዘሎ ግዜ ከም ዝነውሕ ኣስተውዕል ክብል ዝተዛረበ። ስለዚ ኩሉ ኣብዚ ዓለም እነሕልፎ ግዜ ኩሉ ዋላ’ውን እቲ መሪር ናይ ሞት እዋን’ውን እንተኾነ ምስቲ ኣብ ሰማይ ዝጽበየና ዘሎ ክብርን ናይ ሕይወት ናብራን ፈጺሙ ዝመዓራረ ኣይኮነን (ሮሜ 8፡28)። እዚ ምዃኑ ፈሊጥና እምበኣር ምእንቲ ኣብታ ዘይትሓልፍ መንግስቲ ቦታ ክንረክብ፡ ኣብታ ዘመን ዘይቁጸረላ ሃገር ከኣ ክንነብር ኣብዛ ሓጻር ዕድመና እሙናት ንኹን (ገላ 4፡14, ዘዳ 32፡32, ዮሓ6፡9)።
ኣርእስቲ መዝሙር ንባባት መዝሙር
መኑ ውእቱ ገብርሔር 2ጢሞ 2፡1-16 መዝ 37፡21-22
1ጴጥ 5፡1-12
ግ.ሓዋ 1፡6-9
ማቴ 25፡14-31
ማቴ 24፡1-36Leave a comment


text:
ብምትሕብባር ማሕበር ምሁራንን ሰብ-ሞያን ኢትዮጵያ ምስ ሳተላይት ቴሌቭዥን ኢትዮጵያ (ኢሳት) ዝተዳለወ መድረኽ ዘተ ዝሓለፈ ሰንበት ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ተካይዱ’ሎ።
እቲ ‘ራኢ ኢትዮጵያ - ኤርትራ’ ዝጽዋዕ ዋዕላ፣እዋናዊ ኩነታት ቀርኒ ኣፍሪቃ፣ ኢትዮጵያን ኤርትራን፣ ተራ ዜጋታት ኣብ ምምላስ ንቡርን ዘላቂን ሰላምን’ውን ዘትዩ’ሎ።
ኣብ’ቲ መድረኽ፣ ምሁራት ክልቲኤን ሃገራት ከምኡውን ሚንስትር ጉዳያት ኣፍሪቃ ዝነበሩ ሄርማን ኮሐንን ኣምባሳደር ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ዝነበሩ ዴቪድ ሽንን ተረኺቦም ነይሮም።
ኤርትራዊ ኣቶ ታሪኩ ደብረፅየን፣ መፅናዕታዊ ፅሑፍ ካብ ዘቅረቡ ምሁራት ሓደ’ዩ። ንሱ ኣብ ጽሑፉ ኣገዳስነት ሰላም፣ ህድኣት፣ ፍቅሪን ምክብባርን ኣብ ሞንጎ ህዝብታት ጠቂሱ’ሎ።
ኣብ ሞንጎ ክልቲኤን ሃገራት ተኸሲቱ ዘሎ ‘ኩነታት ኣይሰላም ኣይኹናት መዕለቢ ክግበረሉ ይግባእ’ ይብል ንሱ።
ምሉእ ትሕዝቶ ጸብጻብ አብዚ ምስማዕ ይከአል።


text:
Radio Erena: 27 October 2016
ክልተ ፓይሎት ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ ናይ ልምምድ ነፋሪት ሒዞም ብሮቡዕ26 ጥቅምቲ፣ ኣብ ኢትዮጵያ፣ ከተማ መቐለ ብምዕላብ ዑቕባ ድሕሪ ምሕታቶም፣ ኣብ ውሽጢ’ዚ ሰለስተ ኣዋርሕ ዑቅባ ናይ ዝሓተቱ ፓይሎታት እቲ ሓይሊ ኣየር ኣርባዕተ በጺሖም።
እቶም ነፋሪት ሒዞም ትማሊ ኣብ ኢትዮጵያ ዑቕባ ዝሓተቱ ፓይሎታት ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ መብራህቱ ተስፋማርያምን ኣፈወርቂ ፍስሃየን ዝተባህሉ’ዮም።
ኣቐዲሞም ኣብ መጀመርያ ወርሒ ነሓሰ 2016፣ ብጉዳይ ስራሕ ናብ ኢጣልያ ካብ ዝላእከት ጉጅለ ኣባላት ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ ዮናስ ሄኖክን ኣስመሮም ኣማኑኤልን ዝተባህሉ ክልተ ኣብረርቲ ሄሊኮፕተር ዑቕባ ንምሕታት ኣብታ ሃገር ከምዝተሰወሩ ምንጭታት ካብ ሓይሊ ኣየር ኣረጋጊጾም።
ኣብ 2 ጥቅምቲ 2012’ውን ዮናስን መኮነንን ዝተባህሉ ክልተ ምኩራት ኣብረርቲ ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ ነፋሪት ሒዞም ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዑቕባ ምሕታቶም ኣይርሳዕን።
ነታ ኣብ ስዑዲ ዓረብ፣ ከተማ ጂዛን ተታሒዛ ዝነበረት ነፋሪት ንምምላስ ካብ ዝተላእኩ ኣባላት እቲ ሓይሊ ኣየር ራህዋ ዝተባህለት ጓለነስተይቲ ኣብራሪትን ሓደ ቴክኒሻንን ዑቕባ ንምሕታት ከምዝተረፉ’ውን ይዝከር።
ብዘይካ’ዚ፣ ኣብ 2013 ሓደ ኣባል ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ካብ ክፍሊ ስታትስቲክስ፣ ኣሮንን ሃብቶምን ብዝተባህሉ ክልተ ኣብረርቲ ንእትምራሕ ነፋሪት ጨውዩ ኣብ ስዑዲ ዑቅባ ከምዝሓተተ ይፍለጥ።
እቶም ፓይሎትን ነፋሪቶምን ናብ ኤርትራ ክምለሱ እንከለዉ፣ ሃለዋት ናይቲ ኣባል ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ነበር ግና ክፍለጥ ኣይተኻእለን።
ኣብዚ 4 ዓመታት ሰለስተ ኣብ ስዑዲ ዓረብ፣ ክልተ ኣብ ኢጣልያ፣ ክልተ ድማ ኣብ ኢትዮጵያ ብድምር ሸውዓተ ፓሎታት ዑቕባ ክሓቱ እንከለዉ፣ ንትምህርትን ስልጠናን ካብ ዝተላእኩ10ታት ቴክኒሻናትን ኣባላት ስታፍን እቲ ሓይሊ ኣየር ብዘዝኸድዎ ዑቕባ ከምዝሓተቱ በብእዋኑ ክግለጽ ጸኒሑ’ዩ።
ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዑቕባ ንምሕታት ክልተ ፓይሎታት ሒዞማ ንዝኸዱ ነፋሪት፣ ድሕሪ ናይ ኣስታት ሽዱሽተ ኣዋርሕ ንምምላሳ ካብ ዝተላእኩ ኣባላት ሓይሊ ኣየር፣ ሃብቶም ዝተባህለ ፓይሎት ነታ ነፋሪት ሒዙ ናብ ኣስመራ ድሕሪ ምምላሱ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከምዝርከብ’ውን ምንጭታት ሬድዮ ኤረና የረጋግጹ።
==========================


text:
ብ ሕድሩ ዑቕባትንሳኤ:
እታ ኩሉ ጠማቲኣ ዝኾነት ውቅብቲ ኣፍሪቃዊት ኤርትራ ፡ ድሮ ድሕሪ ናጽነት ኤርትራ ብዙሕ ማሕለኻታት እዩ ተጻዊዱላ፡፡ ህዝቢ ኤርትራ ዘሕለፎ ናይ ሰላሳ ዓመታት መሪር መስዋእቲ ፡ ሳላ እቶም ኣብ ከርሳ ሰፊሮም ዘለዎ ጀጋኑ ሰማእታት ፡ ካብ መግዛእታዊ ኣርዑት ተገላጊሉ ምስታ ግሎባዊት ዓለምና ክጽንበር ኪኢሉ፡፡ ህዝቢ ኤርትራ ንኹሉ ጸገማት መግዛእቲ በዲሁ ነታ ተወሊዱ ዝዓበየላን ፡ ተማሂሩ ዝማዕበለላን ፡ ሓሪሱ ዘፍረየላን እንኮ ፍትውቲ ሃገሩ ልኡላውነታ ኣረጋጊጹ፡፡ እፎይታ ረኺቡ ሃገሩ ከማዕብል ድማ ኣብ ዳግመ ህንጻ ተጸሚዱ፡፡
እንተኾነ ግን ጸላእትና ማንታ ኣተሓሳስባ ተኾልኪሎም መጺኦም ድሮ ቅድሚ ናጽነት ጀሚሮም ህዝቢ ኤርትራ እታ ዝፈትዋ ክብርቲ ሃገሩ ንከይውንን ወጢኖሞ ዝነበሩ እከይ ተግባራት ክፍጽሙ እዮም ተዓጢቖም፡፡ ድሕሪ ናጽነት እዚ ዘይብሃል እከይ መጻወድያታት ኣዳልዮም ንሓድነት ህዝቢ ኤርትራን ክፈናጭሉን ፡ ታሪኽ ሓርበኛታት ከናሽዉን ፡ ነቲ ክቡርን ዘይድፈርን ብብእዋኑ ከም ብሩር እናተወለዐ ዝምዕብል ዘሎ ባህሊ ህዝቢ ኤርትራ ከቋናጽቡን እዮም ተራእዮም፡፡
እረ ገለ ሰባትሲ ኣብ ሰውራ ኤርትራ ኔርና ኢና እናበሉ ሓሳብ ልቦም ስለ ዘይሰመረሎም ንቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ከቋናጽቡን ዘይመልከዑ ክህቡን ፡ ኣነዋሪ ናይ ጣዕሳ መልእኽትታት ከመሓላልፉ ትሰምዖም፡፡ ኣድግስ ድሕረይ ሳዕሪ ኣይትብቆላ በለት ከምዝብሃል ፡ ሎሚ ኣብ ወጻእ ስለ ዝሰፈርካ ነቲ ከቢድ መስዋቲ ዝተኸፍለሉ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራን ዕላምኡን ንስለ ሃልክን ጸይቅን ክትብል እንጌራ ልማኖ ከይተርፈካ ከተቋናጽብ ምፍታን ኣይግድን፡፡
ህዝቢ ኤርትራ ልኡላውነቱ ኣሕሊፉ ዘይህብ ፡ ዘይናቱ ድማ ዘይምነን ቅዱስን እርኑብን ህዝቢ እዩ፡፡ እቶም ብስስዐ ዝዓወሩ ንጥፍኣትና ዝምነዩን ጸላእትና ግን ፡ ዘይንብረቶም ንብረትና ፡ ዘይመሬቶም መሬትና ፡ ዘይባሕሮም ባሕርና ክብሉ ኣይሓፈሩን፡፡ መሬትና ተወሪርና ብምባል ዝወልዕዎ ኲናት ድማ ብሓለንጊ ህዝቢ ኤርትራን ዋርሳይ ይከኣሎን (ሓረግጽ ሻዕብያ) መላስ ኣውያት ዘይብሎም ተሪፎም፡፡ እቶም ኣብ ስልጣን መምስደየቡ ከም ኣድገፈረስ ዝናድሑ መራሕቲ እትዮጵያ እምበኣር ክሳብ ሕጂ ካብ ታሪኽ ኣይተማህሩን፡፡ ታሪኽ ኣቦታቶምን ኣባሓጎታቶምን ከም ስርዓት ሃይለስላሰን ደርግን ዝኣመሰሉ ታሪኽ ኣብ ኤርትራ እንታይ ከምዝወረዶም ክንደይ ወታሃደራት ኢትዮጵያ ሃሊቖም ክንደይ ስድራቤታት ከ ዘኽቲመን መዛግብቲ ታሪኽኩም ተወከሱ ንብሎም፡፡
ስርዓት ወያነ ብዶብ ኣሳቢቡ ዝወልዖ ኲናት በቶም ኣናብስ ሓርበኛትት ኤርትራ ዝኾኑ ዋርሳይ ይከኣሎ ኣብ ሓሙኽሽቲ ተቐይሮም ፡፡ ንምስክርነቱ ድማ ድሮ ኣብ መዛግብቲ ታሪኽ ኤርትራ ተሰኒዱ ኣሎ፡፡ እዚ ጥራሕ መዓስ ኮይኑ ሕጂ እውን እንተኾነ ናይ ኲናት ጥሩምባ ካብ ምንፋሕ ዓዲ ኣይወዓሉን፡፡ እንተኾነ ግን ዘይሓሰብዎ ዱቦላ ወዲቕዎም ፡ በቲ ሓደ ሸነኽ ሰራዊት ኢትዮጵያ ኣብ ሶማል ይልብለብ ፡ በቲ ካልኣይ ድማ ብናዕቢ ህዝቢ ኦሮሞ ሃልሃልታ ይቃጸል ፡ በቲ ሳልሳይ ወገን ድማ በቶም ምእንቲ ሓርነት ህዝቢ ኢትዮጵያ ዝቃለሱ ሓርበኛታት ተጋደልቲ ህዝቢ ኢትዮጵያ ይቕርሰሙ ልቦምን ቀልቦምን ጠፊኡዎም ከም ብቐላይ ዝተኸበ እንስሳ ዝገብርዎ ጠፊኡዎም፡፡
ስርዓት ወያነ እቲ ብጀጋኑ ሰራዊት ኤርትራ ዝተሰርሐ ቅያ ክኣምንሉ ኣይደለዩን፡፡ ኣብ ባይታ ግን ርሑቕ ከይከድና ስርሒት ግንባር ባድመን ፡ ግንባር ቡሬን ከምኡእውን እቲ ክሳብ ሕጂ ዝቑዝሙሉ ዘለዉ ውግእ እግሪ መኸል እኹል መምሃሪ እዩ፡፡ እሞ ስርዓት ወያነ እትረፍዶ ንህዝቢ ኤርትራ ንህዝቡ እውን እንተኾነ በታቲኑ ንሰደት ዘማዕዱ ዘሎ ስርዓት፡ ኦሮማይ ደሓንኩኒ ጭፍራ ወያነ ንብላ፡፡ እንተ ህዝቢ ኤርትራ ግን ብልኡላውነቱ ዘይግራህ ብፈኸራ ስርዓት ወያነ ይኹኑ ኣሳሰይቶም ዘይህመል ንኽብሪ ሃገሩን ልኡላውነቱን ብቐዳምነት ዝሰርዕን ሓየትን መስተውዓሊ ህዝብን ምዃኑ ንሕብሮም፡፡
እስከ ብዛዕባ እቶም ኮለል ዝብሉ ዘለዉ ሊቃውንቲ ደቂ ሃገር ቁሩብ ወስ ክንብል፡፡ ኣብ ባሕሪ ቃልሲ ሓንቢሶም ዝዓበዩን ኣብ ሰውራ ኤርትራ ዝተመከሩን ዓቢ ሓላፍነት ዝነበሮም ሓርበኛታትን ፡ ሎሚ ቃንኦም ቀይሮም ነቲ ባዕሎም ዝሓንጸጽዎን ብግብሪ ክሰርሕሉ ዝጸንሑን ሃገራዊ ፖለቲካዊ መስርሓት ኤርትራ ፡ ሎሚ ከም ሰፍኢ ግምጥል ኢልካ ምስ ስርዓት ወያነ ከይተረፈ ክንሰርሕ ኢና ይብሉና ኣለዉ፡፡ ኣብ ዘዝጥዕሞም ምስ ስርዓት ወያን ምሕዝነት ኣብ ምግባር ብዙሓት ጉጅለታት ተጓዮም፡፡ ኣብ ዝብጻሕ ግን ኣይበጽሑን፡፡ ኩሉግዜ ሽርክነት ባዕድ ዕድመ የብሉን፡፡ ሃገር ብሓደ ወይ ብኽልተ ሰልፍታት ይመሓደር እምበር ብኣርባዓ ወይ ሓምሳ ዝኾና ጉጅለታት ኣይመሓደርን እዩ፡፡ ጥዕናን ሃገራዊ ዕላማን ዘለዎ ፖለቲካዊ ቁርቁስ ኣይምተጸልአን እንተኾነ ግን ሃገርካ ብጸላኢ ተጎቢጡ እንከሎ ምስቶም ጎበጥትን ወረርትን ውዕላትን ስምምዓትን ክትገብርን ፡ መንዲልካ ዘርጊሕካ ካብ ስርዓት ወያነ ቁጠባውን ወተሃደራውን ሓገዝ ክትልምን ፡ ኣዲስኣበባ እንዳተማላለስካ ስምምዓት ጌርና እናበልካ ንህዝቢ ከተታልልን ፡ ኣብ ፍቕዶ ከተማታት ከም ኣዲስኣበባ ፡ ናይሮቢ ፡ ጀርመን ፡ ዋሺንግቶን ወዘተ… ዕንክሊል ምባልን እንታይ እዩ ፋይድኡ?
ብዛዕባ ዶብና ውዕላትን ስምምዕን ዝገብር መንግስቲ ኤርትራ እምበር እኽብካብ ጉጅለታት ኣብ ነንሕድሕዶም ክዋናጀሉን ዝውዕሉ ኣብ ሓደ መኣዲ ክበልዑ ዘይክእሉ ኣይኮነን፡፡ ጅብኣምን ጂባ ሓለፍቲ ወያነን ከህጥሩ እንተዘይኮይኖም ንህዝቢ ኤርትራ እንታይ ትኣምር ከምጽእሉ እዮም፡፡
እቲ ዘገርም ድማ ሰነዳት ኣኻኺብካ መንግስቲ ከምዚ ይገብር ኣሎ እንዳበልካ ክሳታት ናብ ሕቡራት ሃገራትን ፡ መርማሪ ኮሚቴ ሰብኣዊ መሰላትን ንዕንወት ህዝቢ ኤርትራ ዝዕድሙ ሰይጣናዊ ጸብጻብ ከቕርቡን ፡ ተጣበቕቲ መሰላት ኮይኖም ክቐርቡን ፡ ኣንጻር ህዝቢ ኤርትራ መርዛምን ሓደገኛን ጽሑፋት ከቅባብሉ ካብ ዝጅምሩ ሓጺር ግዜ ኣይገበሩን፡፡ ሕጂ ግን ዘይሓላፍነታዊ ጸብጻብኩም ደጊም ይኣክል ንብሎም፡፡ ዝሓንጸጽኩሞን ዝሓሰኹሞን ኣይሰለጠን ፡፡ ብእንጻሩ ፖለቲካ ዓለምና ተቐይሩ፡፡ ድሮ ወከልቲ ላዕለዎት ሰበስልጣን ሕቡራት ሃገራት ንኤርትራ በጺሖም ብዓይኖም ዝረኣይዎ ልምዓት ምስክርነቶም ሂቦም፡፡ ምስ ጉጅለ ልምዓት ሕቡራት ሃገራትን ምዕረባውያን ሃገራትን ኣብ ናይ ሓባር ጥቕሚ ዝተመስረተ ሽርክነታዊ ውዕላት ተፈሪሙ፡፡ ልኡላውነት ሃገር ክትሕሉን ቁጠባ ሃገርካ ከተባራብርን ፖለቲካዊ ንድፊ ክትሕንጽጽን ንህዝብኻ እኹል ቀረብ ማሕበራዊ ፍትሒ ከተዳሉን እቲ ቀዳምነት ዝወቦ መስርሕ ምዃኑ ኣይንስሕቶን፡፡ እንተኾነ ግን ሽግርካ ምስ ወዲ ሃገርካ እምበር ወረቓቕቲ ደርዲርካ ምስቲ ደም ህዝቢ ኤርትራ ዘይጸገበን ፡ መቓብር ሓርበኛታት ዘፍረሰን ፡ ምስቲ ዓይኖም ደስ ኣይበለናን ኢሉ ንብረቶም ዘሪፉ ኣረጋውያንን ስንኩላንን ነፍሰጾራትን ዝሰጎገን ምስቲ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ተወሲኑ ዘሎ ማዕቀብ ንኸይልዓል ዘእዊ ዘሎን ምስቲ ብውሽጣዊ ቅልውላው ናብ ዕንወት ዘምርሕ ዘሎ ስርዓት ወያነን እሳሰይቱን ባዕዳዊ ምሕዝነት ኣጥሪኻ ንህዝቢ ኤርትራ ከተድሚ ምፍታን ዓገብ ጥራይ ዘይኮነ ዘተሓታትት እዩ፡፡
ኣብዚ ዝሓለፈ ዕስራን ሓሙሽተ ዓመታት ዝተራእዩ ተዋስኦታት ኣዝዮም ብዙሓት እዮም፡፡ እንተ ኣብዚ ዝሓለፈ ዓመት 2015 ዝተራእየን ዝረአ ዘሎን ውዲታት እንጻር ህዝቢ ኤርትራ ግን ዘስደምም እዩ፡፡ ኣብዛ እንነብረላ ዘሎና ግሎባዊት ዓለምና ኩሉ ብዓይኒ ሰብኣዊ መሰል ኣንተዝርኣ መጀመርያ መሰሉ ብኣህጉራዊ ማሕበረሰብ ዝተገፈን ዝተበደለን ህዝቢ ኤርትራ ቀዳምነት ምተሰርዐ፡፡ ኣብ ግዜ መግዛእትን ኣብ ግዜ ወራር ወያነን ኣብ ኤርትራ ዝተኻየደ ግፍዕታት ጸብጺብካ ኣይውዳእን እዩ፡፡ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ጎደናታት ክሕነቕን ፡ ብታንክታት ክጭፍለቕን ፡ ብጃምላ ክርሸንን ፡ ዓድታቱ ክቃጸልን እንከሎ ፡ እዞም ሕጂ ሰብኣዊ መሰል ዝብሉ ዘለዉ ድኣ ኣበይ ነይሮም፡፡ ዶ ዋላስ ህዝቢ ኤርትራ ካብ ህዝቢ ዓለም ፍሉይ ስለዝኾነ እዩ፡፡
ብዛዕባ መሰል ህዝቢ ኤርትራ ተጋሂሱ ዝብሉ ሊቃውንቲ ደቂ ሃገርን እቶም መንነቶም ዘይተፈልጠ ኣቀባበልቲ ሕማቕ ታሪኽን ደማሚርካ እንተሪኢኻዮ መንቀሊኡን መደበሩን ምንጪ ሓይሉን ካበይ ከምዝኾነ ንምርድኡ ኣየጸግምን እዩ፡፡ክትበልዓ ዝደሌኻ ኣባጉንባሕሲ ዛግራ ትብላ ከምዝብሃል እቶም እከይ ውዲታት ዝምህዙን ከይደቀሱ ዝሓድሩን ስርዓት ወያነን ኮራኹሮምን ኣበይ ንምብጻሕ ምዃኑ ህዝቢ ኤርትራ ብኣግኡ ከምዝነቕሓሉ ዘጠራጥር ኣይኮነን፡፡ኤርትራ እምበኣር ንቕሓቱ ዝበረኸን ዘመናዊ ኣጽዋር ዝዓጠቐን ብዲሲፕሊን ዝተረረን ህዝብን ሰራዊትን እትውንን ብዘረብሑን ዘይረብሑን ዘይትድፈር እንኮ ኣፍሪቃዊት ሃገር ከምዝኾነት ንጸላእትና ከስተብህሉ ንገድፎም፡፡
እምበኣርከስ ሎሚ ኤርትራ ዲፕሎማስያዊ ዝምድንኣ ኣሕይላ ፡ ህዝባ ጠርኒፋ ምስ ጎረባብታን ምዕራባውያን ሃገራትን ሓያል ሽርክነት ፈጢራን ፡ ንዝሓለፈ ሃዋሁ ከሊሳ ናብ ጎደና ልምዓት እትምርሽ ዘላን ፡ጸጋታታ ብግቡእ እትቋመትን እተማቓርሕን ነጻ ፖለቲካዊ ሕርይኣ እትውንን ኣፍሪቃዊት ሃገር እያ፡፡ እሞ ኩሉ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ውሽጥን ኣብ ወጻእን ዘሎ ኢድን ጓንትን ኮይኑ ንጽባሕ ዘየጣዕስ ጽቡቕ ታሪኽ ክሰርሕን ንጸላእቱ ብግቡእ ከለልን ይግባእ፡፡
ሎሚ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝውሕዝ ዘሎ ጸለመን ዘይንቡር ነፍሕታትን ንረብሓ መሃዝቱን ኣሳሰይቶምን እምበር ንሓልዮት ህዝቢ ኤርትራ ከምዝይኮነ ልብኻ ኣርጊእካ ብምስትውዓልን ብዕምቈት ምርኣዩ ከድሊ እዩ፡፡ ኩሉ ብፍላይ ኣብ ምዕራባዊ ዓለምና ኣብ ልዕሊ ታሪኽን ባህልን ልምድን ህዝቢ ኤርትራ ዝዘንብ ዘሎ ሓሶትን ሰራም ዝተራጸመ ጸለመን ንዕቀትን ጽባሕ ነበረይ ነበረ ኮይኑ ከምዝተርፍ ዘጠራጥር ኣይኮነን፡፡ ሓያል እጃምን ንጡፍ ተሳትፎን ናይ ነፍስወከፍ ኤርትራዊ እየ ዝብል ዜጋ ድማ ይሓትት፡፡
እምበኣርከስ ለብዘበን 2016 ህዝቢ ኤርትራ እቲ ረዚን ዋጋ ዝተኸፍለሉ መበል 25 ዓመት ጽንብል ብሩራዊ እዮበልዮ ብዓል ናጽነት ኤርትራ ከኽብር እዩ፡፡ ዮሃና ሰናይ ብዓል ብሩራዊ መዓልቲ ናጽነት ንኹሉ ኣብ ውሽጥን ኣብ ወጻእን ዝርከብ ህዝቢ ኤርትራን ሓይልታት ምክልኻሉን፡፡
ሰላም መኽሰብ እምበር ክሳራ የብላን
ክብርን ሞጎስን ንሰማእታት ኤርትራ!
ዓወት ንሓፋሽ!!!


text:
Radio Erena: 17 February 2020
DP World ዝተባህለ ናይ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ወሃቢ ኣገልግሎታት ወደብ፣ ንወደባት ኤርትራ ከመሓይሽን ክጽግንን ምዃኑ ብሉምበርግ ገሊጹ።
እቲ ማዕከን ዜና፣ ካብቲ ዱባይ ዝመደበሩ ትካል ብኢመይል ንዝረኸቦ ሓበሬታ ብምጥቃስ ኣብ ዘቕረቦ ዜና፣ መንግስቲ ኤርትራ ብዘቕረቦ ጠለብ፣ ኣብ ወደባት ኤርትራ ኣገደስቲ ኣቑሑ ናይ ምቕያርን ካልእ ጽገናዊ ስርሓትን ኩንትራት ከምዘካየደ ኣረጋጊጹ።
ብሉምበርግ ካብ ወገን ኤርትራ ተወሳኺ ሓበሬታ ንምርካብ ዘቕረቦ ሕቶ መልሲ ከምዘይረኸበ ጠቒሱ።
ሕቡራት ኢማራት ዓረብ፣ ኣብ ንግድን ወትሃደራዊ መዓላታትን ዘተኮረ ንወደባት ቀርኒ ኣፍሪቃ ንምቑጽጻር ተበግሶታት ካብ እትወስድ ኣስታት 5 ዓመቱ ቀሪቡ ኣሎ።
ንወደብ ዓሰብ፣ ንወትሃደራዊ ሎጂስቲክን መናሃርያን እትግልገለሉ ዘላ ሕቡራይ ኢማራት ዓረብ፣ ንወደባት ሶማሊላንድ’ውን ንምውናኑ ስምምዓት ምኽታማ ኣይርሳዕን።
DP World ናይ ዱባይ ኣቐዲሙ ንኣገልግሎታት ወደብ ጂቡቲ ን25 ዓመታት ንምውናን ዝኸተሞ ስምምዕ፣ መንግስቲ ጂቡቲ ስለዘይዓገበሉ ኣብ መንጎ ሰሪዝዎ’ዩ።
ብሰንኩ ድማ እቲ ናይ ዱባይ ትካልን መንግስቲ ጂቡቲን ኣብ ብሪጣንያ ኣብ ዝርከብ ቤት ፍርዲ ኣብ ምክርኻር ይርከቡ።
ስእሊ፣- ካብ ኣርካይቭስ ኢንተርነት
======================


text:
ዕለት 6 ግንቦት 2020 ዓ.ም. ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ናይ ዕለተ ረቡዕ ሓፈሻዊ ኣስተምህሮ ትምህርተ ክርስቶስ ለጊሶም ምስ ኣብቅዑ፥ ነቶም ኣብ ገጠራት ኢጣሊያ ዝሰርሑ ስደተይናታት እናሓሰቡ፥ ኣብ ልዕሊ እቶም ብመዓልታዊ ስራሕ ዝመሓደሩ ዜጋታት ዝፍጸም ከቢድ ምዝመዛ ከብቕዕ ጻውዒት ከምዘቕረቡ ልኡኽ ጋዜጠይና ዜና ቫቲካን ኣመደዮ ሎሞናኰ ሓቢሮም።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን
እቲ ተኸሲቱ ዘሎ ቅልውላው ጥዕና ናይ ሰብኣዊ ፍጥረት ክብርን ናይ ሰራሕተይናታትን ሰብኣዊ መሰልን ክብረትን ኣብ ማሕበራውን ኤኮኖሚያውን ፖለቲካውን መዳይ ማእከል ክኸውን ተላብዮም፡ ናይቶም ዝተነጸሉን ዝተሓረጉን ብተደጋጋሚ ንከቢድ ምዝመዛ ዝቃልዑ ኣብ ናይ ዓውዲ ሕርሻ ዝዓዩ መዓልታዊ ተመሓዳደርቲ ሰራሕተይናታት ድምጾም ክስማዕ ኣገዳሲ ቢሎም ካብ ምዝመዛ ናጻ ክዀኑ ጻውዒት ከቕርቡ እንከለዉ፥
ባሕቲ ግንቦት ብዛባ ናይ ስራሕ ዓለም ዝምልከቱ ካብ ዝተፈላለየ ከባቢን ካብ ዝተፈላለዩ ሰባት ኣብ ሰብኣዊ መሰልን ክብርን ናይ ስራሕ ዓለም ክብረትን ዘማእከሉ መልእኽታት በጺሑንን፥ ብፍላይ እቲ ኣዚዩ ዝተንከፈኒ ብዙሓት ስደተይናታት ዝርከብዎም ጉዳይ ናይቶም ኣብ ዝተፈላለያ ገጠራት ኢጣሊያ ኣብ ዝርከብ ናይ ሕርሻ ኢኮኖሚ ዝዓዩ፡ ኣብ ናይ ጉልበትን ዕለታውን ስራሕ ማሕረስ ዝተዋፍሩን ኩነታት እዩ፡ ብዙሕ እዋን ንኸቢድ ምዝመዛ ዝቃልዑ እያቶም፡ ንዅሉ ዝትንክፍ ቅልውላው ከምዘሎ ጋህዲ እዩ፡ ይዅን ደኣ እምበር ሰብኣዊ መሰልን ክብረትን ኣብ ዝዀነ ይኹን እዋን ክኽበር ዘለዎ እዩ። ምእንቲ’ዚ ናይቶም መልእኽቲ ዘመሓላለፉለይ ሰራሕተይናታትን ናይኵሎም ናይቶም ንምዝመዛ ሓደጋ ዝቓልዑ ሰራሕተይና ጻውዒት ናተይ ገይረ እዚ ኣጋጢሙ ዘሎ ቅልውላው ናይ ሰራሕተይናታትን ናይ ኵሉ ሰብኣዊ ፍጥረት መሰልን ክብረትን ማእከል ክኸውን ዝዕድም ኩነት ገይርና ንኽንጥቀመሉ እላበው!
ከምዝበሉ ልኡኽ ጋዜጠይና ዜና ቫቲካን ኣመደዮ ሎሞናኰ ሓቢሮም።
ነዚ ምኽንያት ብምግባር ኣብ ኢጣሊያ ክፍለ ሃገር ፑሊያ ናይ ዝርከብ ሰበኻ ሳን ሰቨሮ ጳጳስ ብጹዕ ኣቡነ ጆቫኒ ከኪናቶ ምስ ቫቲካን ነውስ ኣብ ዘካየድዎ ቃለ መሕትት፥ ኣብ ክፍለ ሃገር ፑሊያ ዞባ ድኻታት ብዝብል መጸውዕ ኣብቲ ዕዮ ሕርሻ ዘለሉ ቦታታት ከምእትርእን፡ እዚ ኸኣ ነቶም ኣብ ናይ ሕርሻ ዕዮ ዘገልግሉ መንበሪ ተባሂሉ ዝቖውም ግዚያዊ ኣባይቲ ዝሓቑፍ እዩ፡ እዚ ብዝሓቂ ዘሕዝንን ቅሉዕን ግብረ ኢፍትሓውነት እዩ፡ ውጽኢት ናይቲ ልዕሊ ኵሉ መኽሰብ ዝብል ኪደት ኤኮኖሚ እዩ- ስራሕ ይብሉ ብጹዕነቶም፥ “ምስ ሰብኣውነት ዝተተሓሓዘ “ቅዱስ ተግባር እዩ”፡ እዚ ድማ ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብታ ይሴባሕ ሰርእስታ ዓዋዲት መልእኽቶም ደጋጊሞም ዝገልጽዎ ሓሳብ እዩ፡ ስራሕ ሰብኣዊ ፍጥረት ምስ ፈጣሪ ዘተሓባብሮ እዩ፡ ስለዚ “ናይ ስራሕ መዓቕኖ ምቁጽጻር ዘይቕኑዕ ተግባር እዩ” ኢሎም።
ር.ሊ.ጳ. ብዛዕባ ስራሕን ሰራሕተይናታትን ናይቶም ርሂጸ - በላዕ ክፍሊ ሕብረተሰብ ጽንኩር ናብራን መነባብሮን ንዕለቱን ብእለቱን ሕይወቶም ዝመርሑ ሕይወቶም ክመሓየሽን ካብቲ ዝወርዶም ግሁድ ኢፍትሓውነት ክላቐቑን እቲ ልዕሊ ዝኾነ ይዅንን ዘኽፍል የኽፍል መኽሰብ ጥራሕ ዝብል ስነ ኤኮኖሚያዊ ኣመለኻኽታ ክውገድ ከምዘለዎ ደጋጊሞም ጻውዒት የቕርቡ፡ ኣብቲ ይሴባሕ ዘርእስቱ ዓዋዲት መልእኽቶም ድማ - “ስራሕ ኩሉ ክርስቲያንን መላእ ሰብኣዊ ፍጥረት ምስ እግዚኣብሔር ዘተሓብሮ እዩ” ስለዚህ - ካልእ ሸቶ ኣሚትካ ናይ ስራሕ መዓቕኖ ንምቑጽጻር ዝግበር ፈተና ሰብኣዊ ምዕባለ ዘተባብዕ ኣይኮነን”።
ብርግጽ እቲ ኣጋጢም ዘሎ ቅልውላው ስግኣት እዩ፡ ይኹንድ ደኣ እምበር ሰብኣዊ መሰልን ክብርን ክብረት ስራሕን ክማኣከል ዘነቓቕሕ ኣጋጣሚ ክኸውን ዝከኣል እዩ እንክብሉ ቅዱስ ኣቦና ዝገለጽዎ ሓሳብ ብጹዕነቶም ዘኪሮም፥ እዚ ክስቆረካ መታን ጥልቂ ምስትውዓል ይሓትት፡ ድሕሪ እዚ ትመክሮ ለብዒ’ዚ ናተይ ጥራሕ እይ ዘገድሰኒ፡ ንውልቀይ ኣብ ዝብል ኣክይዳ ክንቕጽል ዝከኣል ከምዘይኮነ የመላኽተና፡ ነዚ ሞጐተ’ዚ እንተድኣ ኣስተውዒልናን ካብቲ ዘጓነፈ ቅልውላው ብእወታዊ ሕቶታት ክንሕተት እንተድኣ ንፈቅድ ኮይንና ብርግጽ ብሉጻት ኮይንና ክንሰግሮ ኢና፡ ነቲ ዘሎ ናይ ንግድን ቁጠባን ትሕቲ ዕድመ ሕጻናት ዘየናሕስይ ንስራሕ ዓለም ዝዳርግ ክትገልጾ ዘሕፍር ትሑት ክፍሊትን ሰብኣዊ መሰልን ክብርን ናይ ስራሕ ክብረትን ዘየገድሶ መኽሰብ ዝብሉ ሕግታትን ስርዓት ኵሉ ክንቕይር ግዲ ዝብለና ኣጋጣሚ እዩ፡ ኩሉ ከምቲ ዝነበሮ ንቕድሚት ክቕጽል ምሕዳጉ ጥፍኣትን ውድቀትን እዩ ኢሎም።
ኣብ ናይ ኢጣሊያ ናይ ሕርሻ ከባቢታት ዝዓዩ ሰራሕተይናታት የድልዩና እዮም፡ ብዘይ ብኣቶም ብዙሕ ነገር ኣይምሃለወን፥ እቲ ድላይናን ድላዮምን ምጥዕዓምን ምርኻብን እምበር እቲ ናቶም ጸገምን ስራሕ ምድላዮምን ብሓጺሩ ጸገሞም ንኽንምዝመዙ ዘፍቕደሎም ከም ቅኑዕ ምኽንያት ገርካ ምጥቃም ገበን እዩ።
ዝሓለፈ ዓመት እቲ ብኣኦም ዝምራሕ ሰበኻን ናይ ሳን ሰቨሪኖ ቤት ምኽሪ ምሕደራ ከተማን ነቶም ኣብቲ ናይ ሕርሻ ስራሕ ዝዓዩ ግቡእ መንበሪ ቤት ክወሃቦም ዝብል ስምምዕ ተበጺሑ እዩ፡ እቲ ብኣኦም ዝምራሕ ሰበኻ ብዛዕባ እቶም ሰራሕተይናታት ብዙሕ ዝግደስን ስሌኦም እውን ዝተፈላለዩ ምንቕቓሓት ዘሳልጥ ምዃኑ ዝፍለጥ እዩ፥ . . . እቲ ተኸሲቱ ዘሎ ለብዒ ነቲ ሰብ ከም ውዳቕን ጓሓፍን ዝሓስብን ዝንጽልን ባህሊ ክቕየርን ነቲ ቅኑዕ መገዲ ዝሕብረና ክኸውን ተስፋ እገብር እንክብሉ ዘካየድዎ ቃለ መሕትት ዛዚሞም።


text:
ካብ ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ ፍሉይ መልእኽቲ ዝተቀበሉ ፕረዚደንት ምዋዪ ኪባኪ፣ኤርትራ ንፅንፈኛታት ብሕልፊ ንኣል-ሸባብ ትልግሶ ሓገዝ እንተቋሪፃ ደገፍ ኬንያ ከምትኸስብ ኣረጋጊፆምሎም ይብል እቲ ዜና።
ካብ ፕረዚደንታዊ ቤት ፅሕፈት ኬንያ ብመሰረት ዝወፀ ሓበሬታ፣ነቲ ናይ ኤርትራ መልእኽቲ ናብ መራሒ ኬንያ ዘቅረቡ፣ኣብ ኬንያ ኣምባሳደር ኤርትራ ኣቶ ሰመረ ርእሶም‘ዮም።
ኬንያ ዕርዲ ሰላም‘ቲ ዞባ‘ያ ኢላ ኤርትራ ከምትቅበል ዝገልፅ መልእኽቲ ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ፣ኤርትራ ናብ ኢጋድ ንክትምለስ ንዝጀመረቶ ፃዕሪ ኬንያ ንክትድግፋ ኤርትራ ሓቲታ‘ላ።
ፕረዚደንት ኪባኪ ብወገኖም፣ናይሮቢ ንኤርትራ ክትቅበላ ቅርብቲ‘ያ። ግን እዚ ኣዎንታዊ መልሲ ዝረክብ፣ኤርትራ ንዞባዊ ፃዕሪታት ሰላም ንምድጋፍ ፈቃደኛ እንተኾይና ጥራሕ‘ያ ኢሎም።
ኬንያ ሓይልታታ ቅድሚ ዓመት ናብ ሶማልያ ድሕሪ ምእታዎም፣ኤርትራ ኣፅዋራት ናብ ኣል-ሸባብ ኣቀቢላ‘ያ ከምዝበለት ዝዝከር‘ዩ።
ኤርትራ ካብ ኣባልነት ኢጋድ ንነብሳ ዘግለለት፣ሰራዊት ኢትዮዽያ ናብ ሶማልያ ንክኣቱ ደገፍ ኢጋድ ተዋሂብዎ ኢላ ከምዝነበረ ይፍለጥ።ድሕሪ መጥቃዕቲ ኢትዮዽያ ኣብ ሶማልያ፣ገለ ራእስታት ሶማልያ፣ንኤርትራ ሃዲሞም።እዚ ድማ፣ኤርትራ ፖለቲካዊ ሓገዝ ትገብረሎም‘ያ ዝብል ትርጉም ተዋሂብዎ‘ዩ።
ሕ/ሃ ዘውፀኦ ሪፖርት‘ውን እንተኾነ፣ኤርትራ ዲፕሎስያዊ ሽፋን እናገበረት ንሶማልያውያን ሙስሊማት ገንዘባዊ ሓገዝ ትገብረሎም‘ያ ከምዝበለ ይዝከር።


text:
ብምኽንያት እቲ ኣብ ዞባ ምዕራብ ኣብ ወልቃይት ንምልዓት ቃንጫ ሽኮር ክውዕል ዝህነጽ ዘሎ ዓብዪ ግድብ ኣብቲ ከባቢ ዘለዉ ታሪኻውን ባህላውን ሓድግታት ክዕቀቡ ዝሕግዝ መጽናዕቲ እዩ ዝካየድ ዘሎ፡፡
ኣብ ዩኒቨርሲቲ መቐለ ምሁር መጽናዕቲ ታሪኽ ህዝብታት ዶክተር ዎልበርት ስሚት ኣብ ዞባ ምዕራብ ዘይፍለጥ ነገር እዩ ዝበዝሕ ኢሎም፡፡ ኣብቲ ከባቢ ጸሊም ቤት ዝተባሃሉ ዓሌት ዝጥቀሙሉ ዝነበሩ ጫሬኛ ዝተባሃለን ከምኡ እውን ሽሮ ዝተባሃለን ክልተ ቋንቋታት ኣብዚ ሐዚ እዋን ምሉእ ንምሉእ ጠፊኦም ኣለዉ ኢሎም፡፡
ቅድሚ 300 ዓማውቲ ኣብ ዘበነ ጎንደር ዝተሃነፀን ሃጼይ ባካፋ ዝነብረሉ ዝነበረ ቤት ሙሉ ዝተባሃለ ህንጻ እውን ክዕቀብን ኣጋይሽን ሊቃውንትን ክጥቀሙሉ ክግበር ከምዘለዎ እውን ዶክተር ዎልበርት ገሊጾም፡፡
ቤት ሙሉ ኣብ በሪኽ ቦታ ስለዝርከብ ከምኡ’ውን ገዳም ዋልድባ ብተፈጥራዊ ኣቀማምጥኡ ካብቲ ዝህነፅ ዘሎ ግድብ ኣዝዩ ዝራሓቐ ምስ ምዃኑ ወላ ሓደ ሓደጋ ከምዘይወርዶ ኣረጋጊፅና ኣለና ኢሎም እቶም ምሁር፡፡


text:
Radio Erena: 11 March 2018
ኣብ መንጎ መንግስቲ ሱዳንን ተቓወምቱን ዘሎ ዘሎ ፖለቲካዊ ዘይምርድዳእ ንምፍታሕ ፈረንሳ ፍሉይ ጻዕርታት ከተካይድ ምዃና ገሊጻ።
ኣምባሳደር ፈረንሳ ኣብ ሱዳን ኢማኑወል ብላትማን ትማሊ 10 መጋቢት ኣብ ዝሃበቶ መግለጺ፣ ምምሕዳር ፓሪስ ካብ መንግስቲ ሱዳን ብዝተገብረሉ ጻውዒት መሰረት፣ ነቲ ክጅምር ክቋረጽ ዝጸንሐ ዘተ ሰላም ሱዳን ምስ ሕብረት ኣፍሪቃ ብምትሕብባር ኣብ ምፍትሑ ጻዕርታት ክገብር ምዃኑ ሓቢራ።
ዝሓለፈ ሰሙን ላዕለዋይ በዓልስልጣን መንግስቲ ሱዳን ሓሚድ ሙምታዝ፣ መንግስቲ ፈረንሳ ተቓወምቲ ሓይልታት ሱዳን ዕጥቆም ከውርዱን ናብ መኣዲ ዘተ ክቐርቡን ከገድዶም ጻውዒት ኣቕሪቡ’ዩ።
መንግስቲ ሱዳንን ተቓወምቲ ሓይልታትን ካብ ዕለት 13 ናይዚ ወርሒ’ዚ ጀሚሩ ንሳልስቲ ዝጸንሕ ዘተ ሰላም ኣብ ከተማ ፓሪስ ከካዪዱ ምዃኖም’ዩ ዝግለጽ።
ኣብቲ ዘተ ብኣላዪነት ሕብረት ኣፍሪቃ ዝጀመረ ዘተ ሰላም 2016 ቅርጺ ንምትሓዝን መርሓ ሕንጻጽ ንምውጻእን ክስርሓሉ ምዃኑ ዝሓበረት ኣምባሳደር ኢማኑወል፣ መንግስቲ ፈረንሳ’ውን ክሳተፎ ምዃኑ ኣፍሊጣ።
መንግስቲ ሱዳን፣ ፈረንሳ ንዕጡቓት ተቓወምቱ ትድግፍ እያ ዝብል ክሲ ብምቕራብ ምስታ ሃገር ዘለዎ ዝምድና ኣዛሕቲሉዎ ድሕሪ ምጽናሕ፣ ካብዚ ዝሓለፈ ሒደት እዋን ግና ነቲ ዝምድና ንምምሕያሽ ዲፕሎማስያዊ ጻዕርታት ክገብር ምጽንሑ ይግለጽ።
ፈረንሳ ነቲ ብመንግስቲ ሱዳን ክቐርብ ዝጸንሐ ክሲ ናይ ኣሉታ መልሲ’ያ ክትህበሉ ጸንሓ።
===========================


text:
Radio Erena: 13 July 2016
ኣብ ግብጺ ተደጋጋሚ ምድንጓያት ኣጋጢምዎ ዝርከብ መንገዲ ኣየር ኤርትራ፣ ብሰንኪ ዘዋህለሉ ዕዳ፣ ካብ ኣስመራ ናብ ካይሮ ዘካይዶ ዝነብረ በረራታት ንግዜኡ ደው ከብል ምዃኑ ይግለጽ ኣሎ።
መንገዲ ኣየር ኤርትራ፣ ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ ካይሮ ብዘጋጠሞ ተደጋጋሚ ምድንጓያትን ቴክኒካዊ ጸገማትን ናይ ኣገልግሎት ዕዳ ስለዘለዎ’ዩ ናይ ካይሮ በረራታቱ ደው ከብል ምዃኑ ዝንገር ዘሎ።
ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ ካይሮ ንመዓልታት ተደናግዮም ዘለዉ ኤርትራውያንን ሱዳናውያንን ዝርከብዎም ገያሻ ከኣ ብመተካእታ ብመንገዲ ኣየር ግብጺ ናብ ካርቱም ኣስመራን ክፋነዉ ምዃኖም’ውን እቲ ማዕ ካብ ግብጺ ዝመሓላለፍ ዘሎ ዜና የመልክት።
መንገዲ ኣየር ግብጺ፣ ካብ ካይሮ ናብ ኣስመራ ዘካይዶ ዝነበረ በረራታት፣ ብዝሒ ገያሾ ክረክብ ብዘይምኽኣሉ ክሳራታት ስለዘጋጠሞ ደው ከብል ተደጋጋሚ ካብ ኣመሓደርቲ እቲ መንገዲ ኣየር ተደጋጋሚ ምሕጽንታ ይቐርብ እኳ እንተነበረ፣ ኣብ መንጎ ኤርትራን ግብጽን ብሰንኪ ዘሎ ፖለቲካዊ ምኽንያት ግና እቲ መንገዲ ኣየር ክቕጽል ከምዝተደፋፍአ ‘ኤልባላድ’ ዝተባህለ ማዕከን ዜና ግብጺ ኣመልኪቱ።
ሓለፍቲ መንገዲ ኤርትራ፣ ኣብ ሰሙን ሰለስተ መዓልታት ዝወሃብ ዝነበረ ናይ መጓዓዝያ ኣገልግሎታት ብውሕዱ ኣብ ሰሙን ሓደ መዓልቲ ንምቕጻሉ ምስ ሰበ ስልጣን ኣቭየሽን ግብጺን ኣገልግሎት መዓርፎ ነፈርቲ ካይሮን ኣብ ምዝርራብ ከምዘለዉ ይሕበር።
ኣብ 2014 ብኽራይ ብዘምጽአን ክልተ ነፈርቲ ስርሑ ዳግም ዝጀመረ መንገዲ ኣየር ኤርትራ፣ ካብ ኣስመራ-ጂዳ ዝተኣሰሰር በረራታቱ’ውን ተመሳሳሊ ምስንኻላት ኣጋጢምዎ ከምዘሎ ይፍለጥ።
====================


text:
ኣብ ኢትዮጵያ ንውጽኢት ሻድሻይ ሃገራዊ ምርጫ ዘኽብሩን ቅሬታታት ዘለዎምን ብኣገባብ ሕጊ ጥራሕ ንምፍታሕ ከምዝንቀሳቐሱ 19 ፓርትታት ፖለቲካ ዝሓዘ ናይ ክልል ኣምሓራ ሓባራዊ ቤት ምኽሪ ገሊጹ። ኣብ ክልል ኣምሓራ ንጉዳይ ሰላም ንምስራሕ ኣብ ስምምዕ ምብጽሖም`ውን ኣባላት`ቲ ቤት ምኽሪ ገሊጾም ኣለዉ።
ኣብቲ ክልል 19 ፓርትታት ዝንቀሳቐሱ ክኾኑ ኸለዉ ካብኦም ብዘይካ ሓደ እቶም 18 ፓርትታት ኣብቲ ዝሓለፈ ሰሙን ዝተኻየደ ምርጫ ተሳቲፎም`ዮም። ኣብቲ ዝተኻየደ ምርጫ ኩሎም ፓርትታት ፖለቲካ ብናጻ ይንቀሳቐሱ ምንባሮም`ውን እቶም ፓርትታት መስኪሮም ኣለዉ።
ናይቲ ሓባራዊ ቤት ምኽሪ ፕረዚደንት ኣቶ ተስፋሁን ኣለምነው፡ ኣብ መስርሕ`ቲ ምርጫ ጸገማት እንተነበሩ`ውን ብተሳትፎ ህዝቢ ብሰላም ምዝዛሙ ከምኡ ድማ ሃገራዊ ቦርድ ምርጫ ነቲ ውጽኢት ክሳብ ዘፍልጥ ብትዕግስቲ ከምዝጽበዩን ነቲ ውጽኢት ድማ ብጸጋ ከምዝቕበሉን ኣፍሊጡ`ሎ-።


text:
መንግስቲ ኤርትራ ስለምንታይ ንኢትዮጵያዊ ካርዲናል ብርሃነየሱስ ሱራፌል ናብ ኣስመራ ንከይኣትው ከምዝከልከለ መብርሂ ንክህብ ካቶሊካዊት ቤተ ክርስትያን ኤርትራ ሓቲታ።
ምስ ካልኦት መራሕቲ ቤተ ክርስትያን ካቶሊክ ኮይኖም ኣብ ኣስመራ ኣትዮም ዝነበሩ ካርዲናል ብርሃነየሱስ፣ ኣብ መዕርፎ ነፈርቲ ኣስመራ ምስ በጽሑ፣ ናብ’ታ ከተማ ከይኣትው ስለዝተኸልከሉ ነዊሕ ሰዓታት ተጸብዮም’ዮም። ግን ክሓልፉ ኣይተፈቐደሎምን።
ብዋና ጸሓፊ ጉባኤ ጳጳሳት ኤርትራ ኣባ ተስፋገርግስ ክፍሎም ዝተጻሓፈ ደብዳቤ፣ እታ ቤተ ክርስትያን፣ ካብ መንግስቲ ኤርትራ መልሲ ክዋሃብ’ዩ ዝብል ትጽቢት ከምዘለዋ ይሕብር። (ኣብ ቀጥታዊ ፈነወና፣ 'እታ ቤተ ክርስትያን ትጽቢት ከምዘይብላ ሓቢራ' ዝብል ብጌጋ ዝተነበበ ስለዝኾነ ይቕሬታ ንሓትት)
ንመበል ሓምሳ ዓመት ክብረ-በዓል ‘ወርቃዊ እዩበልዩ’ ዝተዓደሙ ኣጋይሽ ዝተኸልከልሉ ኣገባብ፣ ዘጉሂ’ዩ። ክቐርበሉ ዝኽእል ዘእምን ምኽንያት’ውን ኣሎ'ዩ ኢልካ ንምግማት ኣጸጋሚ’ዩ’ ይብል ኣብ ቫቲካን ተሓቲሙ ዝወጸ ዜና።
ዋና ጸሓፊ ካቶሊካዊት ቤተ ክርስትያን ኢትዮጵያ ኣባ ተሾመ ፍቅሬ ብወገኖም ‘ኣብ መዕርፎ ነፈርቲ ኣስመራ ምስ በጻሕና ንሓደ ወርሒ ዘገልግል ቪዛ ተፈቒዱልና ነይሩ፣ ካብ’ቲ መዕርፎ ነፈርቲ ክንወጽእ ምስ ፈተና ግና፣ ሰበ ስልጣን ድሕነት ‘ላዕለዎት ሰበ ስልጣን ናብ’ዛ ሃገር ከይተእትውዎም ኢሎምና’ ኢሎም ኣጊዶምና። ኣብ’ቲ መዕርፎ ነፈርቲ ውዒልናን ሓዲርናን’ ከምዝበሉ ዝመጸና ዜና ሓቢሩ።