text:
ምዕራፍ ዕስራን ሓደን
ምስ ፍርህን ጥርጣረን ተቓለሰ
1-3. ጴጥሮስ እንታይ ነገራት ኪፍጸም ከሎ እዩ ርእዩ፧ ለይቲኸ እንታይ እዩ ኣጋጢምዎ፧
ጴጥሮስ ምሉእ ለይቲ ኺጅልብ ብምሕዳሩ ኣዝዩ ደኺሙ ነበረ። ምድረ ሰማይ ጸልሚቱ ስለ ዝነበረ ኸኣ ብዙሕ ኣይርኣዮን እዩ ነይሩ። ብሸነኽ ምብራቕ ቂሐ ጽልሚ ዚመስል ብርሃን ምስ ረኣየ፡ ዚወግሕ ዘሎ መሰሎ። ነዊሕ ሰዓታት ብምጅላቡ ጭዋዳታት ሕቘኡን መንኩቡን ለሽ ኢሉ ነበረ። እቲ ንጸጕሩ ዚብትኖ ዝነበረ ንፋስ፡ ኣብ ባሕሪ ገሊላ ማዕበል ከም ዚፍጠር ገይሩ ነይሩ እዩ። እቲ ነታ ጃልባ ኣብ ቅድሚኣ ዚወቕዓ ዝነበረ ማዕበል ንጴጥሮስ ዝሑል ማይ ብምግጫብ የጠልቅዮ ነበረ። ንሱ ግና ምጅላቡ ቐጸለ።
2 ጴጥሮስን ብጾቱን ንየሱስ ኣብቲ ደንደስ ባሕሪ ንበይኑ ሓዲጎምዎ ኸይዶም ነበሩ። ኣብታ መዓልቲ እቲኣ፡ የሱስ ብኣሽሓት ንዚቝጸሩ ዝጠመዩ ህዝቢ ብሒደት እንጌራን ዓሳን ገይሩ ኺምግቦም ከሎ ርእዮም እዮም። በዚ ምኽንያት እዚ እቶም ህዝቢ ንየሱስ ኬንግስዎ እኳ እንተ ደለዩ፡ ንሱ ግና ኣብ ፖለቲካ ኢዱ ኼእቱ ኣይደለየን። ሰዓብቱ እውን ከምቲ ናቱ ዓይነት ኣረኣእያ ኸም ዚህልዎም ኪገብር ቈሪጹ ነበረ። ካብቶም ህዝቢ ብምህዳም ነቶም ደቀ መዛሙርቱ ናብ ጃልባ ኣትዮም ናብቲ ስግር ደንደስ ባሕሪ ኪኸዱ ነገሮም፣ ንሱ ድማ ምእንቲ ኺጽሊ ንበይኑ ናብ ከረን ደየበ።—ማር. 6:35-45፣ ዮሃንስ 6:14-17 ኣንብብ።
3 እቶም ደቀ መዛሙርቲ ጕዕዞኦም ኪጅምሩ ኸለዉ፡ እታ ቖሎ እትመስል ወርሒ ብንጹር እያ እትርአ ነይራ፣ ጸኒሓ ግና ቀስ ብቐስ ናብ ሸነኽ ምዕራብ ገጻ ኽትጠልቕ ጀመረት። እቶም ሃዋርያት ሒደት ኪሎ ሜተራት ጥራይ እዮም ተጓዒዞም። ብሰንኪ እቲ ማዕበልን ንፋስን ድማ ንሓድሕዶም ኪዘራረቡ ኣይከኣሉን። ስለዚ፡ ጴጥሮስ ብሓሳቡ ገይሹ ነይሩ ኪኸውን ይኽእል እዩ።
ጴጥሮስ ኣብ ውሽጢ ኽልተ ዓመት ካብ የሱስ ብዙሕ እኳ እንተ ተማህረ፡ ገና ግና ብዙሕ ይተርፎ ነይሩ እዩ
4. ጴጥሮስ ክንቀድሖ ዚግባእ ብሉጽ ኣብነት ዝገደፈልና ብኸመይ እዩ፧
4 ጴጥሮስ ብዙሕ ኪሓስበሉ ዚኽእል ነጥብታት ነይርዎ እዩ። ኣብቲ እዋን እቲ፡ ሰዓቢ የሱስ ብዓል ናዝሬት ካብ ዚኸውን ልዕሊ ኽልተ ዓመት ገይሩ ነይሩ እዩ። ብዙሕ እኳ እንተ ተማህረ፡ ገና ግና ብዙሕ ይተርፎ ነይሩ እዩ። ምስ ከም ጥርጣረን ፍርህን ዝኣመሰለ ዕንቅፋታት እናተቓለሰ ንኺምሃር ፍቓደኛ ስለ ዝዀነ፡ ክንቀድሖ ዚግባእ ብሉጽ ኣብነት ገዲፉልና እዩ። ብዛዕባ እቲ ጴጥሮስ ምስ ጥርጣረን ፍርህን ዝገበሮ ቓልሲ እስከ ንርአ።
‘ንመሲሕ ረኺብናዮ’
5, 6. ጴጥሮስ እንታይ ዓይነት ህይወት እዩ ዚመርሕ ነይሩ፧
5 ጴጥሮስ ነታ ምስ የሱስ ብዓል ናዝሬት እተራኸበላ መዓልቲ ፈጺሙ ኣይርስዓን እዩ። እንድርያስ ሓዉ ናብኡ መጺኡ፡ ‘ንመሲሕ ረኺብናዮ’ ኢሉ ነገሮ። ነዘን ቃላት እዚአን ምስ ሰምዐ ድማ ህይወቱ ኪቕየር ጀመረ።—ዮሃ. 1:41።
6 ጴጥሮስ ኣብ ሰሜናዊ ገማግም እቲ ባሕሪ ገሊላ ዚብሃል ዘይጨዋም ቀላይ ኣብ እትርከብ ከተማ ቅፍርናሆም እዩ ዚነብር ነይሩ። ንሱን እንድርያስ ሓዉን ምስቶም ደቂ ዘብዴዎስ ዝዀኑ ያእቆብን ዮሃንስን ኣብ ዕዮ ምግፋፍ ዓሳ መሻርኽቲ እዮም ነይሮም። ጴጥሮስ ምስ ሰበይቱ ጥራይ ዘይኰነስ፡ ምስ ሓማቱን እንድርያስ ሓዉን እዩ ዚነብር ነይሩ። ንኸምዚ ዝኣመሰለ ስድራ ቤት ዓሳ እናገፈፍካ ምድጋፍ፡ ኣበርቲዕካ ምዕያይን ጕልበትን ተባላሓትነትን ዚሓትት እዩ ነይሩ። እቶም ብዙሕ ሳዕ ለይቲ ለይቲ ኣብ መንጎ ኽልተ ጃለቡ መርበቦም ደርብዮም ኣብቲ ቐላይ ንዝረኸብዎም ዓሳ ዚእክቡ ዝነበሩ ሰብኡት ዚገብርዎ ጻዕሪ ኽንግምቶ ንኽእል ኢና። ነቶም ዓሳ ፈልዮም ኪሸጥዎምን ነቲ መርበብ ኬተዓራርይዎን ኬጽርይዎን ከለዉ ንዜሕልፍዎ ተካል መዓልቲ እውን ኣብ ኣእምሮና ኽንስእሎ ንኽእል ኢና።
7. ጴጥሮስ ብዛዕባ የሱስ እንታይ እዩ ሰሚዑ፧ እቲ ዝሰምዖ ነገር ብስራት ዝነበረኸ ስለምንታይ እዩ፧
7 እንድርያስ ወደ መዝሙር ዮሃንስ መጥምቕ ከም ዝነበረ መጽሓፍ ቅዱስ ይገልጽ እዩ። ጴጥሮስ ነቲ እንድርያስ ብዛዕባ መልእኽቲ ዮሃንስ ዚነግሮ ዝነበረ ወረ ተመሲጡ ይሰምዖ ነይሩ ኪኸውን ኣለዎ። ሓደ መዓልቲ፡ ዮሃንስ ናብ የሱስ ብዓል ናዝሬት ብምምልካት፡ “እንሆ፡ ገንሸል ኣምላኽ!” ኪብል ከሎ እንድርያስ ረኣዮ። ብኡብኡ ድማ እንድርያስ ሰዓቢ የሱስ ኰነ፡ ንጴጥሮስ ሓዉ ኸኣ እቲ መሲሕ ከም ዝመጸ ኣበሰሮ። (ዮሃ. 1:35-40) ካብቲ ግዜ እቲ ኣስታት 4,000 ዓመት ኣቐዲሙ ኣብ ኤደን ዕልወት ምስ ኣጋጠመ፡ የሆዋ ኣምላኽ ንደቂ ሰብ ናይ ሓቂ ተስፋ ዚህብ ፍሉይ ውልቀ ሰብ ከም ዚመጽእ ኣተስፍዩ ነይሩ እዩ። (ዘፍ. 3:15) እንድርያስ ነዚ መድሓኒ ዝዀነ መሲሕ እዩ ረኺብዎ! ጴጥሮስ እውን ምስ የሱስ ኪራኸብ ብቕልጡፍ ከደ።
8. እቲ የሱስ ንጴጥሮስ ዘውጽኣሉ ስም እንታይ ትርጉም እዩ ነይርዎ፧ ገሊኣቶም እዚ ስም እዚ ንጴጥሮስ ዘይበቅዕ ኰይኑ ዚስምዖም ስለምንታይ እዩ፧
8 ክሳዕ እታ መዓልቲ እቲኣ፡ ጴጥሮስ በቲ ስምኦን ዚብል ስም እዩ ዚፍለጥ ነይሩ። የሱስ ግና ምስ ረኣዮ፡ “ንስኻ ስምኦን ወዲ ዮሃንስ ኢኻ፣ ንስኻ ኬፋ (ትርጉሙ፡ “ጴጥሮስ” እዩ፡) ኽትብሃል ኢኻ” በሎ። (ዮሃ. 1:42) “ኬፋ” ዚብል ቃል ልሙድ እዩ፣ “እምኒ” ወይ “ከውሒ” ዚብል ትርጉም ከኣ ኣለዎ። ቃላት የሱስ ትንቢታዊ ኸም ዝነበረ እምበኣር ንጹር እዩ። የሱስ፡ ጴጥሮስ ልክዕ ከም ከውሒ ኣብ መንጎ ሰዓብቲ ክርስቶስ ጽኑዕን ድልዱልን ከም ዚኸውንን ናይ ሓቂ ጽልዋ ኸም ዜሕድርን ኣቐዲሙ ፈሊጡ ነይሩ እዩ። ጴጥሮስ ግና ንርእሱ ኸምኡ ገይሩ ድዩ ዚርእያ ነይሩ፧ ከምኡ ገይሩ ዚርእያ ዝነበረ ኣይመስልን እዩ። ገሊኦም ኣብዚ እዋን እዚ ዘለዉ ኣንበብቲ ጸብጻብ ወንጌል እውን እንተ ዀኑ፡ ጴጥሮስ ምስ ከውሒ ዚመሳሰል ባህርያት ከም ዝነበሮ ገይሮም ኣይሓስቡን እዮም። ገሊኦም እሞ ኸኣ ከም ዘይጽኑዕን ወለቕ ዘለቕ ዚብልን ተወላዋልን ሰብ ገይሮም እዮም ዚርእይዎ።
9. የሆዋን ወዱን ኣብ ምንታይ እዮም ዜተኵሩ፧ ኣብ ኣረኣእያኦም ክንውከል ዘሎናኸ ስለምንታይ ኢና፧
9 ጴጥሮስ ድኽመታት ከም ዝነበሮ ዚከሓድ ኣይኰነን። የሱስ እውን ነዚ ይፈልጦ ነይሩ እዩ። ኰይኑ ግና፡ ልክዕ ከም የሆዋ ኣቦኡ ወትሩ ኣብቲ ኻልኦት ሰባት ዜርእይዎ ጽቡቕ ባህርያት እዩ ዜተኵር ነይሩ። እወ፡ ነቲ ጴጥሮስ ዝነበሮ ተኽእሎ ይፈልጦ፡ ነዚ ጽቡቕ ባህርያት እዚ ኼማዕብል ድማ ይሕግዞ ነይሩ እዩ። ሎሚ እውን እንተ ዀነ፡ የሆዋን ወዱን ኣብቲ ጽቡቕ ባህርያትና እዮም ዜተኵሩ። ግናኸ፡ ጽቡቕ ባህርያት ዚረኽቡልና ዀይኑ ኣይስምዓናን ይኸውን። ይኹን እምበር፡ ኣብ ኣረኣእያኦም ክንውከል፡ ልክዕ ከም ጴጥሮስ ክንስልጥንን ክንቅረጽን ድማ ፍቓደኛታት ክንከውን ኣሎና።—1 ዮሃንስ 3:19, 20 ኣንብብ።
“ደጊም ኣይትፍራህ”
10. ጴጥሮስ እንታይ ተኣምር እዩ ርእዩ ኪኸውን ዚኽእል፧ ናብ ምንታይከ እዩ ተመሊሱ፧
10 ጴጥሮስ ኣብቲ የሱስ ዚገብሮ ዝነበረ ዕዮ ስብከት የሰንዮ ኸም ዝነበረ ፍሉጥ እዩ። ስለዚ፡ የሱስ ኣብቲ ኣብ ቃና እተገብረ መርዓ ንማይ ናብ ወይኒ ብምቕያር ንዝገበራ ናይ መጀመርታ ተኣምር ርእይዋ ኪኸውን ኣለዎ። ልዕሊ ዅሉ ድማ የሱስ ብዛዕባ እቲ ንመንግስቲ ኣምላኽ ዚምልከት ዜደንቕን ተስፋ ዝሓዘለን መልእኽቲ ኺዛረብ ከሎ ሰሚዕዎ እዩ። ይኹን እምበር፡ ካብ የሱስ ተፈልዩ ናብ ዕዮ ምግፋፍ ዓሳ ተመልሰ። ድሕሪ ሒደት ኣዋርሕ ግና የሱስ እንደገና ምስ ጴጥሮስ ተራኸበ። ሽዑ የሱስ ንጴጥሮስ፡ ምሉእ ብምሉእ ኪስዕቦ ሓተቶ።
11, 12. (ሀ) ጴጥሮስ ለይቲ እንታይ ዓይነት ስራሕ እዩ ኺሰርሕ ሓዲሩ፧ (ለ) ጴጥሮስ ስብከት የሱስ ምስ ሰምዐ፡ ብዛዕባ እንታይ እዩ ዚሓስብ ነይሩ ኪኸውን ዚኽእል፧
11 ጴጥሮስ ምሉእ ለይቲ ተስፋ ዜቝርጽ ስራሕ ኪሰርሕ እዩ ሓዲሩ። እቶም ገፈፍቲ ዓሳ ብተደጋጋሚ መርበቦም እኳ እንተ ደርበዩ፡ ዝሓዝዎ ነገር ግና ኣይነበረን። ጴጥሮስ ዓሳ ንምርካብ ተመክሮኡን ዘለዎ ዘበለ ኽእለትን ከም እተጠቕመ ዜጠራጥር ኣይኰነን፣ እቶም ዓሳ ኣበይ ይምገቡ ኸም ዝነበሩ ንምፍላጥ ድማ ኣብ እተፈላለየ ቦታታት እቲ ቐላይ ፈቲኑ ኪኸውን ይኽእል እዩ። ልክዕ ከም ካልኦት ገፈፍቲ ዓሳ፡ ነቲ እቶም ዓሳ ተኣኪቦምሉ ዘለዉ ቦታ ኺፈልጥ ወይ ብገለ መገዲ ገይሩ ናብ መርበቡ ኸም ዚመጹ ኺገብሮም ይህንጠ ኸም ዝነበረ ፍሉጥ እዩ። እዚ ግና ተስፋ ዜቝርጽ ጥራይ እዩ ነይሩ። ከመይሲ፡ ጴጥሮስ ንምዝንጋዕ ወይ ንባህታ ኢሉ ኣይኰነን ዓሳ ዚገፍፍ ነይሩ፣ ንሱ ዚናብዮም ሰባት ነይሮም እዮም። ኣብ መወዳእታ ግና ጥራይ ኢዱ ናብቲ ገምገም ባሕሪ ተመልሰ። ኣብኡ መርበብ እናሓጸበ ኸሎ ድማ የሱስ ናብኡ መጸ።
የሱስ ብዛዕባ እታ ቐንዲ መልእኽቲ ስብከቱ ዝነበረት መንግስቲ ኣምላኽ ኪዛረብ ከሎ ምስማዕ ንጴጥሮስ ፈጺሙ ኣየሰልከዮን
12 የሱስ በቶም ኪሰምዕዎ ተሃንጥዮም ዝነበሩ ብዙሓት ህዝቢ ተኸቢቡ ነበረ። እቶም ህዝቢ ንየሱስ ስለ ዝኸበብዎ፡ የሱስ ናብ ጃልባ ጴጥሮስ ደዪቡ ኻብ መሬት ቍሩብ ኣርሕቕ ኬብላ ሓተቶ። ድምጹ ብንጹር እናተሰምዐ ኸኣ፡ ነቶም ህዝቢ መሃሮም። ጴጥሮስ እውን ልክዕ ከምቶም ኣብ ገምገም እቲ ባሕሪ ዝነበሩ ሰባት ጽን ኢሉ ይሰምዕ ነበረ። የሱስ ብዛዕባ እታ ቐንዲ መልእኽቲ ስብከቱ ዝነበረት መንግስቲ ኣምላኽ ኪዛረብ ከሎ ምስማዕ ንጴጥሮስ ፈጺሙ ኣየሰልከዮን። ክርስቶስ ነዚ ተስፋ ዝሓዘለ መልእኽቲ እዚ ኣብታ ዓዲ ብምልእታ ኺሰብኽ ከሎ ምሕጋዝ ከመይ ዝበለ ፍሉይ መሰል ኰን እዩ! ኰይኑ ግና፡ ጴጥሮስ ከምኡ ይገብር ደዀን ይኸውን፧ ከምኡ እንተ ገይሩኸ ንስድራ ቤቱ ብኸመይ እዩ ኺናብዮም፧ ምናልባት ብዛዕባ እታ ዋላ ሓደ ዓሳ ዘይረኸቡላ ለይቲ ሓሲቡ ኪኸውን ይኽእል እዩ።—ሉቃ. 5:1-3።
13, 14. የሱስ ንጴጥሮስ እንታይ ተኣምር እዩ ፈጺሙሉ፧ ጴጥሮስከ እንታይ ተሰምዖ፧
13 የሱስ ዘረባኡ ምስ ወድአ፡ ንጴጥሮስ፡ “ናብ ዓሚቝ ርሓቕ እሞ፡ ምእንቲ ኽትገፍፉ መርበብኩም ኣውርዱ” በሎ። ጴጥሮስ ግና ስለ እተጠራጠረ፡ “መምህር፡ ምሉእ ለይቲ ጽዒርና፡ ዋላ ሓንቲ ኣይሓዝናን፣ ብቓልካ ግና ነዚ መርበብ ከውርዶ እየ” ኢሉ መለሰሉ። ኣቐድም ኣቢሉ መርበቡ ሓጺቡ ነይሩ እዩ። ኣብቲ ዓሳ ዘይምገቡሉ እዋን መርበቡ ኺድርቢ ኣይደለየን ነይሩ። ኰይኑ ግና፡ ከምቲ እተባህሎ ገበረ። ነቶም ኣብ ካልእ ጃልባ ዝነበሩ መሻርኽቱ ኸኣ ኪስዕብዎም ምልክት ሂብዎም ኪኸውን ይኽእል እዩ።—ሉቃ. 5:4, 5።
14 ጴጥሮስ ነቲ መርበብ ኪስሕቦ ኸሎ፡ ዘይተጸበዮ ኽብደት ኣጋጠሞ። ደንጽይዎ፡ ጽቡቕ ገይሩ ኺስሕብ ጀመረ፣ ነዊሕ ከይጸንሐ ኸኣ ኣዝዩ ብዙሕ ዓሳ ኣብቲ መርበብ ፈለኽለኽ ኪብል ረኣየ። ብዉዕዉዕ ስምዒት ድማ ነቶም ኣብታ ኻልአይቲ ጃልባ ዝነበሩ ሰብኡት መጺኦም ኪሕግዝዎ ኣመልከቶም። ብዙሕ ከይጸንሑ ኸኣ ሓንቲ ጃልባ ንዅሉ እቲ ዓሳ ኽትስከሞ ኸም ዘይትኽእል ተገንዘቡ። ክልተ ጃለቡ እኳ እንተ መልኣ፡ ኣዝዩ ብዙሕ ዓሳ ብምንባሩ ኪጥሕላ ጀመራ። ጴጥሮስ በቲ ዅነታት ኣዝዩ ተገረመ። ቅድሚኡ ንሓይሊ ክርስቶስ ብተግባር ርእዩ እኳ እንተ ነበረ፡ እዚ ኣጋጣሚ እዚ ግና ንዕኡ ብብሕቲ ዚትንክፍ ኵነታት እዩ ነይሩ። ከመይሲ፡ የሱስ፡ ጴጥሮስን ብጾቱን ብዙሕ ዓሳ ኸም ዚሕዙ ብምግባር ዜደንቕ ተኣምራት እዩ ፈጺሙ። ጴጥሮስ ነዚ ምስ ረኣየ፡ ብፍርሂ ተዋሕጠ። ብብርኩ ተምበርኪኹ ኸኣ ንየሱስ፡ “ጐይታይ፡ ኣነ ሓጥእ ሰብ እየ እሞ፡ ካባይ ርሓቕ” በሎ። ምስቲ ንሓይሊ ኣምላኽ በዚ መገዲ እዚ ናይ ምጥቃም ስልጣን ዘለዎ ሰብ ምቅርራብ ኪኸብዶ እምበኣር ሓቁ እዩ።—ሉቃስ 5:6-9 ኣንብብ።
15. የሱስ ንጴጥሮስ፡ ኪጠራጠር ወይ ኪፈርህ ከም ዘይብሉ ዝመሃሮ ብኸመይ እዩ፧
15 ይኹን እምበር፡ የሱስ ብለውሃት፡ “ደጊም ኣይትፍራህ። ካብ ሕጂ ሰባት ብህይወቶም ከለዉ ኽትገፍፍ ኢኻ” በሎ። (ሉቃ. 5:10, 11) እወ፡ ጴጥሮስ ዚጠራጠረሉ ወይ ዚፈርሃሉ ግዜ ኣይነበረን። ከም ምግፋፍ ዓሳ ብዛዕባ ዝኣመሰለ መዓልታዊ ጕዳያት ኪጠራጠር ኣየድልዮን እዩ ነይሩ። ብዛዕባ እቲ ዝነበሮ ጕድለትን ድኽመትን ዚፈርሃሉ ምንም ምኽንያት እውን ኣይነበሮን። ከመይሲ፡ የሱስ ንመጻኢ ደቂ ሰብ ዚጸሉ ዓብዪ ዕዮ ኺዓዪ እዩ ዚዳሎ ነይሩ። ኣገልጋሊ እቲ “ብዙሕ ይቕረ” ዚብል ኣምላኽ ከኣ እዩ። (ኢሳ. 55:7) ስለዚ፡ የሆዋ ንጴጥሮስ ብኣካላዊ ይኹን ብመንፈሳዊ መዳይ ዜድልዮ ዘበለ ዅሉ ኼማልኣሉ ይኽእል ነይሩ እዩ።—ማቴ. 6:33።
16. ጴጥሮስን ያእቆብን ዮሃንስን ነቲ የሱስ ዘቕረበሎም ዕድመ ብኸመይ ተቐቢሎምዎ፧ ዝበለጸ ውሳነ ዝነበረኸ ስለምንታይ እዩ፧
16 ከምቲ ያእቆብን ዮሃንስን ዝገበርዎ፡ ጴጥሮስ እውን ቅልጡፍ ምላሽ ሃበ። “ነተን ጃለቡ ናብ ምድሪ መሊሶም ከኣ፡ ንዅሉ ሓዲጎም ሰዓብዎ።” (ሉቃ. 5:11) እወ፡ ጴጥሮስ ኣብ የሱስን ኣብቲ ዝለኣኾ ኣምላኽን እምነት ኣሕደረ። ዝበለጸ ውሳነ ኸኣ እዩ ገይሩ። እቶም ኣብዚ እዋን እዚ ንፍርህን ጥርጣረን ሰጊሮም ኣገልገልቲ ኣምላኽ ዝዀኑ ክርስትያናት እውን ተመሳሳሊ ዓይነት እምነት እዮም ዜርእዩ። ኣብ የሆዋ ምውካሎም ንኸንቱ ኣይኰነን።—መዝ. 22:4, 5።
“ስለምንታይ ተጠራጢርካ፧”
17. ጴጥሮስ ብዛዕባ እተን ምስ የሱስ ዘሕለፈን ክልተ ዓመት እንታይ ተዘክሮታት እዩ ነይርዎ፧
17 ጴጥሮስ ምስ የሱስ ካብ ዚራኸብ ድሕሪ ኽልተ ዓመት ኣቢሉ፡ ከምቲ ኣብ መእተዊ እዛ ምዕራፍ እዚኣ ተገሊጹ ዘሎ፡ ለይቲ ኣብቲ ብንፋስ ዚናወጽ ዝነበረ ባሕሪ ገሊላ ይጅልብ ነበረ። ሓቂ እዩ፡ ብዛዕባ ኣየኖት ተዘክሮታት ይሓስብ ከም ዝነበረ ኽንፈልጥ ኣይንኽእልን ኢና። ከመይሲ፡ ብዙሕ ተዘክሮታት እዩ ነይርዎ። የሱስ ንሓማቱ ኣሕውዩሉ ነይሩ እዩ። ኣብ ከረን እውን ስብከት ኣቕሪቡ ነይሩ እዩ። ብትምህርቱን ብተኣምራቱን ኣቢሉ ሕሩይ የሆዋን መሲሕን ምዃኑ ብተደጋጋሚ ኣርእዩ ነይሩ እዩ። ኣዋርሕ እናሓለፈ ምስ ከደ ግና፡ እቲ ኸም ጥርጣረን ፍርህን ዝኣመሰለ ድኽመታት ጴጥሮስ እናተኣለየ ኸደ። በዚ ድማ ሓደ ኻብቶም የሱስ ዝሓረዮም 12 ሃዋርያት ኰነ። ኰይኑ ግና፡ ጴጥሮስ እቲ ዝነበሮ ፍርህን ጥርጣረን ምሉእ ብምሉእ ከም ዘይጠፍአ ጸኒሑ ተገንዚቡ እዩ።
18, 19. (ሀ) ጴጥሮስ ኣብ ባሕሪ ገሊላ እንታይ ከም ዝረኣየ ግለጽ። (ለ) የሱስ ንጴጥሮስ እንታይ ኪገብር እዩ ፈቒዱሉ፧
18 ኣብታ ራብዐይቲ ሓለዋ ለይቲ፡ ማለት ኣብ መንጎ ኸባቢ ሰዓት ሰለስተ ናይ ለይትን ጸሓይ እትበርቀሉ እዋንን፡ ጴጥሮስ ሰምቢዱ ምጅላቡ ሓዲጉ ተዓነደ። ኣብ ማእከል እቲ ማዕበል ድማ ገለ ዚንቀሳቐስ ነገር ረኣየ። እቲ ናይ ወርሒ ብርሃን ኣብቲ ብማዕበል ዚጋፋዕ ዝነበረ ባሕሪ ዝፈጠሮ ነጸብራቕ ድዩ ዚርኢ ነይሩ፧ ኣይኰነን። እቲ ዚርእዮ ዝነበረ ነገር ንጐድኒ ዘይኰነስ ንትኹል ትኽ ዝበለ እዩ ነይሩ። እወ፡ ሓደ ሰብኣይ እዩ ኣብ ልዕሊ እቲ ባሕሪ ዚኸይድ ነይሩ። እዚ ሰብኣይ እዚ ናብኦም እናቐረበ ምስ መጸ፡ ብጥቓኦም ዚሓልፍ እዩ ዚመስል ነይሩ። እቶም ደቀ መዛሙርቲ ኣዝዮም ፈሪሆም ስለ ዝነበሩ፡ ምትሃት መሰሎም። ንሱ ግና፡ “ኣጆኹም፡ ኣነ እየ፣ ኣይትፍርሁ” በሎም። እቲ ሰብኣይ፡ የሱስ እዩ ነይሩ።—ማቴ. 14:25-28።
19 ጴጥሮስ ንየሱስ፡ “ጐይታይ፡ ንስኻ እንተ ዄንካስ፡ ብማየ ማይ ክመጸካ ኣዝዘኒ” በሎ። ነዚ ተኣምር ምስ ረኣየ፡ ኣብ ፈለማ ትብዓት ተሰምዖ። በዚ ፍልይ ዝበለ ተኣምር ኣዝዩ ስለ እተሓጐሰ፡ እምነቱ ብዝያዳ ኽትድልድል ደለየ። ብዘይካዚ፡ ኣብቲ ዚፍጸም ዝነበረ ነገራት ኪካፈል ደልዩ ነበረ። የሱስ ድማ ብለውሃት ናብኡ ኺመጽእ ፈቐደሉ። ጴጥሮስ ብጐድኒ እታ ጃልባ ነጢሩ ናብቲ ብማዕበል ዚናወጽ ዝነበረ ባሕሪ ኣተወ። ኣብ ልዕሊ እቲ ባሕሪ ደው ኪብል ብምኽኣሉ እተሰምዖ ስምዒት እሞ ሕስብ ኣብሎ! ናብ የሱስ ገጹ ኪኸይድ ከሎ ኣዝዩ ተደኒቑ ኪኸውን ኣለዎ። ይኹን እምበር፡ ብዙሕ ከይጸንሐ ኻልእ ስምዒት ኪስምዖ ጀመረ።—ማቴዎስ 14:29 ኣንብብ።
20. (ሀ) ኣቓልቦ ጴጥሮስ እተሰርቀ ብኸመይ እዩ፧ እዚኸ እንታይ ኣስዓበሉ፧ (ለ) የሱስ ንጴጥሮስ እንታይ ምሂርዎ፧
20 ጴጥሮስ ኣብ የሱስ እዩ ኼተኵር ነይርዎ። ከመይሲ፡ ንሓይሊ የሆዋ ተጠቒሙ ኣብ ልዕሊ እቲ ብማዕበል ዚጻፋዕ ዝነበረ ማይ ከም ዚኸይድ ዝገበሮ የሱስ እዩ ነይሩ። የሱስ ከምዚ ዝገበረሉ ምኽንያት ድማ ጴጥሮስ ኣብኡ እምነት ስለ ዘሕደረ እዩ። ይኹን እምበር፡ ጴጥሮስ ኣቓልቦኡ ተሰርቀ። መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባኡ፡ “ህቦብላ ንፋስ ምስ ረኣየ ግና፡ ፈርሀ” ይብል። ነቲ ምስታ ጃልባ እናተጋጨወ ዓፍራ ዚፈጥር ዝነበረ ማዕበል ምስ ረኣየ ጃጀወ። ናብቲ ባሕሪ ኣትዩ ኺጠልቕ ከኣ ተራእይዎ ኪኸውን ይኽእል እዩ። ብፍርሂ እናተዋሕጠ ብዝኸደ መጠን፡ እምነቱ ኸኣ ብእኡ መጠን እናደኸመት ከደት። እቲ ብምኽንያት ጽንዓቱ ምስ ከውሒ እተመሳሰለ ሰብኣይ፡ ብሰንኪ እታ ዘይድልድልቲ እምነቱ ልክዕ ከም እምኒ ቐልጢፉ ኺጥሕል ጀመረ። ጴጥሮስ ንፉዕ ሓምባሲ እኳ እንተ ነበረ፡ ሽዑ ግና ኣብዚ ኽእለቱ ኺውከል ኣይከኣለን። “ጐይታይ፡ ኣድሕነኒ!” ኢሉ ኸኣ ኣእወየ። የሱስ ኢዱ ዘርጊሑ ኣውጽኦ። ገና ኣብ ልዕሊ እቲ ማይ ከሎ ኸኣ ንጴጥሮስ፡ “ኣታ ጐደሎ ዝእምነቱ፡ ስለምንታይ ተጠራጢርካ፧” ኢሉ ኣገዳሲ ትምህርቲ መሃሮ።—ማቴ. 14:30, 31።
21. ጥርጣረ ሓደገኛ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧ ብኸመይከ ኢና ኽንቃለሶ እንኽእል፧
21 እታ “ተጠራጢርካ” እትብል ቃል ክሳዕ ክንደይ ብቕዕቲ ዀን እያ! ጥርጣረ ኣዝዩ ጐዳኢ እዩ። ከመይሲ፡ እምነትና ኸም እትጠፍእን መንፈሳውነትና ኸም ዜንቈልቍልን እዩ ዚገብር። ስለዚ፡ ኣበርቲዕና ኽንቃለሶ ኣሎና። ብኸመይ፧ ወትሩ ኣገዳሲ ኣብ ዝዀነ ነገር ብምትኳር ኢና ኸምኡ ኽንገብር እንኽእል። ብዛዕባ እቲ ዜፍርሃናን ተስፋ ዜቝርጸናን ካብ ኣገልግሎት የሆዋን ወዱን ከም እነስግል ዚገብረናን ነገራት ጥራይ ንሓስብ እንተ ዄንና፡ ጥርጣረና እናወሰኸ እዩ ዚኸይድ። ይኹን እምበር፡ ኣብ የሆዋን ኣብ ወዱን፡ ኣብቲ ዝገበርዎን ዚገብርዎ ዘለዉን፡ ከምኡ እውን ኣብቲ ነቶም ዜፍቅርዎም ሰባት ንመጻኢ ዚገብሩሎም ነገራት ነተኵር እንተ ዄንና ንዝዀነ ይኹን ዓይነት ጥርጣረ ኸነወግዶ ኢና።
22. ኣስኣሰር እምነት ጴጥሮስ ክንስዕብ ዘሎና ስለምንታይ ኢና፧
22 ጴጥሮስ ንየሱስ ናብታ ጃልባ ኺስዕቦ ኸሎ፡ እቲ ማዕበል ኪሃድእ ረኣየ። ባሕሪ ገሊላ ድማ ጸጥ በለ። ጴጥሮስን እቶም ካልኦት ደቀ መዛሙርትን ከኣ ንየሱስ፡ “ንስኻ ብሓቂ ወዲ ኣምላኽ ኢኻ” በልዎ። (ማቴ. 14:33) ወጋሕታ ምስ ኰነ፡ ልቢ ጴጥሮስ ብሓጐስ መልአ። ምኽንያቱ፡ ነቲ ዝነበሮ ፍርህን ጥርጣረን ቀንጢጡ ኺድርብዮ ኽኢሉ እዩ። ሓቂ እዩ፡ ከምቲ የሱስ ኣቐዲሙ እተነበዮ ጴጥሮስ ምስ ከውሒ ዚመሳሰል ክርስትያን ቅድሚ ምዃኑ ብዙሕ ጻዕሪ ኺገብር የድልዮ ነይሩ እዩ። ኰይኑ ግና፡ ኣብዚ መዳይ እዚ ዕቤት ኪገብር ቈሪጹ ነበረ። ንስኻኸ ኸምዚ ዓይነት ቈራጽነት ጌርካዶ፧ ከምኡ እንተ ጌርካ፡ ኣስኣሰር እምነት ጴጥሮስ ምስዓብ ረብሓ ኸም ዘለዎ ብርግጽ ክትርኢ ኢኻ።


c: text/html

text:
Il blog di Gabriele Del Grande. Sei anni di viaggi nel Mediterraneo lungo i confini dell'Europa. Alla ricerca delle storie che fanno la storia. La storia che studieranno i nostri figli, quando nei testi di scuola si leggerà che negli anni duemila morirono a migliaia nei mari d'Italia e a migliaia vennero arrestati e deportati dalle nostre città. Mentre tutti fingevano di non vedere.
29 July 2010
74 ኤርትራውያን ኣብ መንጎ እቶም ብ ሓደ ሓምለ ናብ ሊብያ ዝተመልሱ 89 ስደተኛታን
ድሕሪ’ዚ ኩሉ ከኣ ሮበርቶ ማሮኒ፡ ናይ ኢጣልያ ሚኒስሪ ውሽጣዊ ጉዳያት ብተኣማንነት፡ “ኣብ ሊብያ UNHCR ኣሎ፡ ጉዳዮም ሪእኡ ከኣ ዑቅባ ክህቦም ይኽእል’ዩ” ይብል። እቲ ጉዳይ ግን ገና ዕጹው’ዩ ዘሎ። ሓደ ሰደተኛ ኣብ ሊብያ ብቀሊል ዑቅባ ክረክብ ዝኽእል ነይሩ እንተዝኸውን ስለምንታይ ህይወቱ ኣብ ሓደጋ የእትዩ ኣብ ኤውሮጳ ዑቕባ ክሓትት ኣድልይዎ? መን ይፈልጥ እዞም ናብ ሊብያ ዝተጠረዙ 75 ኤርትራውያን ሓተቲ ዑቕባ ነዚ ሓሳባት ይሰማመዕሉ እንተኮይኖም? ላዕለዋይ ተጸዋዒ ኣብ ጉዳይ ስደተኛታት ብዛዕባ እዚ ጉዳይ እዚ ብዙሕ ግዜ ተነጊርዎ’ዩ። እቲ ጉዳይ እንተተዓዊቱ ከኣ እቲ ናብ ሃገሮም ምጥራዝ ተሪፉ ከምቶም ካብ 2006 ኣትሒዞም ኣብ ምስራታ ከባቢ 200ኪ.ሜ. ምብራቕ ካብ ትሪፖሊ ርሒቆም ተዳጉኖም ፍታሕ ዝጽበዩ ዘለዉ ኤርትራውያን ኣሕዋቶም ክእሰሩ ኢዮም። ከም ኣበሃህላ ማሮኒ እቲ ፍታሕ፡ ነቶም ፖሊቲካዊ ዑቕባ ዝሓቱ ሰባት ናብ ሳልሳይ ሃገር ምስግጋር ኢዩ፡ ስለዚ ከኣ ፍቃደኛታት ሃገራት ምንዳይ። ኢጣልያ ከኣ ኣብ 2007 ከባቢ 60 ኤርትዋይዋን ደቂንስትዮ ከባቢ ሓደ ዓመት ኣብ ምስራታ ተኣሲረን ዝጸንሓ ወሲዳ። ኣብዚ እሱር-ቤት አዚ ከባቢ ሰለስተ ዓመታት ዝተኣስሩ ሰባት እውን ኣለዉ። ናብ ኤርትራ ተመሊስካ ናብ እሱር-ቤታት ካብ ምእታው፡ ወይ ከኣ ናብ ድፋዓት ናይ ዶባት ኢትዮጵያ ካብ ምሕላው ኣብዚ ተዓጽዮም ክጸንሑ ይመርጺ፡ ነቲ ዝበለጸ ክፋል ዕድሚኦም ብዘይ ፍረ እንዳኣሓለፉ። እዚ ከኣ ናብ ኢጣልያ እንዳጠመትካ፡ ወይ ከኣ ኤውሮጳ ወላ ቁሩብ ካብ ማዕጾታተን ክኸፍታ እንዳተተስፈካ’ዩ።
ኣብዚ ሕጂ እዋን ቀንዲ ዕንቅፋት ነቲ መሰረታዊ መሰል ደቂ-ሰባት ኮይኑ ዘሎ ጉዳይ ናይ ምምላስ ስደተኛታት ኢዩ። እዚ ምምላስ ሰደተኛታት ናብ ሊብያ ኣብዚ ሕጂ እዋን ጉዳይ ዑቕባኦም ከይመመኻ ይካየድ ስለዘሎ ኣዝዩ እሻቃሊ ጉዳይ ኮይኑ ኣሎ። ሰብኣዊ መሰላት ናይዞም ሰባት ብጉዳይ መክሰባት ተሸይጦም ይርከቡ። ግን ከኣ ሓያሎ ተዓዘብቲ ዘየስተብሃልሉ ነገር እንተልዩ፡ ኩላቶም እዞም 74 ናብ ሊብያ ዝተመልሱ ኣብ ናይ ኤውሮጳ ቤት-ፍርዲ ናይ ዑቅባ ጥርዓኖም ከብጽሑ ይኽእሉ ኢዮም። ጉዳይ ምግሃስ መሰል ናይ ዑቅባ ከኣ ክሲ ከቅርቡ ይኽእሉ ኢዮም፡ ናይ ምዕዋቶም ዕድል ከኣ ኣዝዩ ሰፊሕ’ዩ፡ ምኽንያቱ እዞም ሰባት ናይ ካብ ግፍዒ ምህዳም፡ ካብ መቕጻዕቲ ምህዳምን መሰል ስልዘዘለዎም፡ ስለዚ ከኣ መሰል ሚዛናዊ ፍርዲ የድልዮም። ኣብ ተመሳሳሊ ጉዳይ ኣብ ዝሓለፈ እዋን 24 ሶማላውያንን ኤርትራውያንን ስደተኛታት ናብ ኢጣልያ ምእታው ዝተኸልከሉ፡ ጉዳዮም ናብ ቤት ፍርዲ ኤውሮጳ ብ ጠበቃ ጊዩሎ ላና ካብ ሮማ ተሓጊዞም ኣቅሪቦም ኣለዉ። እቶም ናብ ሊብያ ዝተመልሱ 74 ሓተቲ ዑቅባ እውን መሰል ኣለዎም፡ ግና ክሳብ ሕጂ ጠበቃ ኣይረኸቡን። ኣብዚ ቀረባ እዋን ድማ ጉዳይ ምምላስ ስደተኛታት ብዝተወሃሃደ ኣገባብ’ዩ ዝካየድ ዘሎ። ክልተ ካብቶም ዝተመልሱ ስደተኛታት (ሕጂ እውን ብርዱእ ምኽንያት እሽማቶም ኣይነውጽኦን ኢና) ብዙሕ ከቢድ በገር ኣጋጢምዎም። መርከብ ሓይሊ ባሕሪ ኢጣልያ ማለት Orione ናብ ሊብያ ገጻ ተምርሕ ምህላዋ ምስኣረጋገጹ ብብርቱዕ ተቃዊሞም። ናይ ዓይኒ መሰካኽር ከም ዝሕብርዎ ከኣ ኣብ መንጎ እቶም ወተሃደራትን ኣብ መንጎ ስደተኛታትን ግጭት ኮይኑ። ሕጂ ዘፈርሕ ነገር የለን ማለት’ዩ፡ ኢጣልያውያን ብዘይ ስክፍታ ክድቅሱ ኢዮም። ከም ኣበሃህላ ጭርሖታት ጎስጓስ ምርጫ Norhthern League Party “አቲ ወራር ኣቋሪጽናዮ ኣሎና”።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ንእንጌራ ህይወት ጥዒምካዮዶ፧
እቶም በጻሕቲ ጠምዮም ነበሩ። ንታሪኻዊ ቦታታት እታ ጥንታዊት ከተማ ቤት-ልሄም ዝገበርዎ ምብጻሕ ሸውሃቶም ከፊቱሎም ነበረ። ኣብታ ሃገር ልሙድ ዝዀነ ምግቢ ኺበልዑ ድማ እዮም ደልዮም ነይሮም። ሓደ ኻባታቶም ፋላፈል ዚብሃል ምግቢ ዜቕርብ ቤት ምግቢ ረኣየ። ፋላፈል፡ ከም ዓተርን ኮሚደረን ሽጕርትን ካልእ ኣሕምልትን ተጣሒኑ፡ ፒታ ምስ ዚብሃል ሕብስቲ ዚቐርብ ጥዑም ምግቢ እዩ። እቶም በጻሕቲ ነዚ ጥዑም ምግቢ ምስ ተመገቡ፡ ዙረቶም ንኪቕጽሉ ሓይሊ ረኸቡ።
እቶም በጻሕቲ ነዚ ቕልል ዝበለ ምግቢ ምምጋቦም፡ ኣብታ መዓልቲ እቲኣ ኻብ ዝገበርዎ ምብጻሕ፡ ዝያዳ ጕሉሕ ተመክሮ ዀይንዎም ኪኸውን ኣለዎ። ቤት-ልሄም ማለት “ቤት እንጌራ” ማለት እዩ፣ ኣብቲ ኸባቢ ድማ እንጌራ ንኣሽሓት ዓመታት ይስንከት ነይሩ እዩ። (ሩት 1:22፣ 2:14) ኣብዚ ግዜ እዚ እንጌራ ወይ ሕብስቲ ፒታ፡ ሓደ ኻብቲ ኣብ ቤት-ልሄም ዚዝውተር ልሙድ ሕብስቲ እዩ።
ዳርጋ ኣርባዕተ ሽሕ ዓመት ይገብር፡ ብሸነኽ ደቡብ ካብ ቤት-ልሄም ብዙሕ ኣብ ዘይትርሕቕ ዓዲ፡ ሳራ ሰበይቲ ኣብርሃም፡ ሃንደበት ንዚመጽዎም ሰለስተ ኣጋይሽ ንምምጋብ፡ “ቀጫጩ” ሰንኪታ ኣዳለወት። (ዘፍጥረት 18:6) እቲ ሳራ እተጠቕመትሉ “ድኹም ሓርጭ፡” ናይ ስርናይ ወይ ናይ ስገም ኪኸውን ይኽእል እዩ። ሳራ ነቲ ቕጫ ቐልጢፋ፡ ምናልባት እውን ኣብ ርሱን እምኒ ብምስንካት፡ ኣዳልያቶ ኽትከውን ኣለዋ።—1 ነገስት 19:6።
እዚ ጸብጻብ እዚ ኸም ዚሕብሮ፡ ስድራ ቤት ኣብርሃም፡ ባዕላ ቕጫ ሰንኪታ እያ እትናበር ነይራ። እታ ስድራ ቤት ናብራ ዘላን ትነብር ስለ ዝነበረት፡ ሳራን ኣገልገልታን፡ በቲ ኣብ ኡር፡ ዓዲ ሳራ፡ ልሙድ ዝነበረ ዓይነት እቶን ኪስንክታ ኣይክእላን እየን ነይረን። ሳራ፡ ኣብቲ ኸባቢ ንዚምረት እኽሊ ጥሒና ድኹም ሓርጭ ኣዳለወት። እዚ ኸኣ ብመጥሓን፡ ምናልባት እውን ብመጉእን ብወድመጉእን ተጠቒምካ ዚዅእኳእ ኣድካሚ ዕዮ ነይሩ ኪኸውን ይኽእል እዩ።
ድሕርዚ ኣርባዕተ ዘመናት ጸኒሑ ኸኣ፡ መጥሓን፡ “መነባብሮ ህይወት” ስለ ዝነበረ፡ ከም ትሕጃ ጌርካ ኸይውሰድ ብሕጊ ሙሴ ተኸልኪሉ ነበረ። (ዘዳግም 24:6፡ NW) ኣምላኽ ንመጥሓን ከም ኣዝዩ ኣገዳሲ ነገር ገይሩ እዩ ዚርእዮ ነይሩ፣ ከመይሲ፡ ሓንቲ ስድራ ቤት ብዘይብኡ ቕጫ ኽትስንክት ኣይትኽእልን እያ ነይራ።—“ ብግዜ መጽሓፍ ቅዱስ፡ በብመዓልቱ ዚግበር ዝነበረ ምጥሓንን ምስንካትን” ዘርእስታ ሳጹን ርአ።
ንልቢ ሰብ ዜጽንዕ እንጌራ
ቅዱሳት ጽሑፋት ንእንጌራ ብዙሕ ሳዕ ይጠቕሶ እዩ። ጸሓፍቲ መጽሓፍ ቅዱስ ከኣ መብዛሕትኡ ግዜ ንምግቢ ንምምልካት ተጠቒሞምሉ እዮም። የሱስ፡ እቶም ንኣምላኽ ዜገልግልዎ ሰባት፡ “ናይ ዕለት እንጌራና ሎሚ ሃበና” ኢሎም ብምትእምማን ኪጽልዩ ኸም ዚኽእሉ ሓቢሩ ኣሎ። (ማቴዎስ 6:11) ኣብዚ፡ “እንጌራ” ንምግቢ ብሓፈሻ እዩ ዜመልክት፡ የሱስ ከኣ ድራር ዕለት ንኽንረክብ ኣብ ኣምላኽ ክንውከል ከም እንኽእል እዩ ገሊጹ።—መዝሙር 37:25።
ይኹን እምበር፡ ካብ እንጌራ ወይ ምግቢ ዝያዳ ዜገድስ ነገር ኣሎ። የሱስ፡ “ሰብ ካብ ኣፍ የሆዋ ብዚወጽእ ኵሉ ቓል እምበር፡ ብእንጌራ ጥራይ ኣይነብርን” በለ። (ማቴዎስ 4:4) ነቲ እስራኤላውያን እንጌራ ንኺረኽቡ ምሉእ ብምሉእ ኣብ ኣምላኽ ኪውከሉ ዘድለየሉ እዋን ከኣ እዩ ዚጠቅስ ነይሩ። እቲ ታሪኽ እቲ፡ እስራኤላውያን ካብ ግብጺ ኻብ ዚወጹ ነዊሕ ከይጸንሑ እዩ ጀሚሩ። እስራኤላውያን ናብ በረኻ ሲና ኻብ ዚኣትዉ፡ ሓደ ወርሒ ኣቢሉ ሓሊፉ ነበረ፣ ስንቆም ከኣ ናብ ምውዳኡ ገጹ እዩ ዚኸይድ ነይሩ። ኣብቲ ምድሪ ኣጻምእ ዝነበረ በረኻ ብጥሜት ከይሞቱ ኣዝዮም ስለ ዝሰግኡ ድማ፡ ኣብ ግብጺ ‘እንጌራ ኽሳዕ እንጸግብ ንበልዕ ኔርና’ ብምባል ኣምሪሮም ኣጕረምረሙ።—ዘጸኣት 16:1-3።
እቲ ኣብ ግብጺ ዝነበረ እንጌራ፡ ጥዑም ከም ዝነበረ ፍሉጥ እዩ። ብግዜ ሙሴ፡ ሞያውያን ሰንከትቲ እንጌራ ንግብጻውያን እተፈላለየ ዓይነት እንጌራን ቅጫን የዳልዉሎም ነበሩ። ይኹን እምበር፡ የሆዋ ንህዝቡ ብዘይ እንጌራ ንኺሓድጎም ዕላማ ኣይነበሮን። ከመይሲ፡ “እንሆ፡ ኣነ ኻብ ሰማይ እንጌራ ኸዝንመልኩም እየ” ብምባል ተመባጺዑሎም እዩ። እቲ ኻብ ሰማይ ዝዘነመ እንጌራ ብጊሓት እዩ ተራእዩ፣ ንዛዕዛዓ ወይ ንኣስሓይታ ዚመስል “ደቂቕ ከቢብ” ድማ እዩ ነይሩ። እስራኤላውያን ንመጀመርታ ግዜኦም ምስ ረኣይዎ፡ “እዚ እንታይ እዩ፧” ኢሎም ሓተቱ። ሙሴ ኸኣ “እዚ እግዚኣብሄር ክትበልዕዎ ዝሀበኩም እንጌራ እዩ” በሎም። ማና * ኢሎም ድማ ሰመይዎ። እዚ እንጌራ እዚ ን40 ዓመት ዚኣክል ድራር ዕለቶም እዩ ነይሩ።—ዘጸኣት 16:4, 13-15, 31።
ኣብ ፈለማ፡ እስራኤላውያን በቲ ብተኣምራዊ መገዲ ዝረኸብዎ ማና ተመሲጦም ነይሮም ኪዀኑ ኸም ዚኽእሉ ፍሉጥ እዩ። ማና “ኸም ሕምባሻ ምስ መዓር” እዩ ዚጥዕምን ንዅሎም ዚኣክልን እዩ ነይሩ። (ዘጸኣት 16:18) ግዜ እናሓለፈ ምስ ከደ ግና፡ እስራኤላውያን ነቲ ኣብ ግብጺ ዚምገብዎ ዝነበሩ ምግቢ ኺናፍቕዎ ጀመሩ። “ብጀካ ማና እንርእዮ የብልናን” እናበሉ ድማ ኣጕረምረሙ። (ዘሁልቍ 11:6) ጸኒሖም ከኣ፡ “ነዚ ፈኵሽ እንጌራ ኸኣ ነፍስና መንያቶ እያ” ብምባል ኣንጸርጺሮም እዮም። (ዘሁልቍ 21:5) ኣብ መወዳእታኡ፡ እቲ ‘ኻብ ሰማይ ዝዘነመ እንጌራ’ ተጸልኦምን ኣስገድገዶምን።—መዝሙር 105:40።
እንጌራ ህይወት
ሰባት ዘየማስውሉ ብዙሕ ነገራት ኣሎ። ከምቲ ኣብ ላዕሊ እተራእየ፡ እንጌራ እውን ሓደ ኻብኡ ኪኸውን ይኽእል እዩ። ይኹን እምበር፡ መጽሓፍ ቅዱስ ኣቕሊልና ኽንርእዮ ዘይግባእ ፍሉይ ዓይነት እንጌራ ኸም ዘሎ ይገልጽ እዩ። እዚ እንጌራ እዚ፡ ዘለኣለማዊ ዝዀነ ረብሓታት ኬምጽኣልና ይኽእል እዩ፣ የሱስ ንዕኡ ምስቲ እስራኤላውያን ብምስትንዓቕ ዝነጸግዎ ማና ኣመሳሲሉ ገሊጽዎ ኣሎ።
የሱስ ንሰማዕቱ፡ “እንጌራ ህይወት ኣነ እየ። ኣቦታትኩም ኣብ በረኻ ማና በልዑ፡ ግናኸ ሞቱ። ካብኡ ዚበልዕ ዘበለ ምእንቲ ኸይመውት፡ ካብ ሰማይ ዝወረደ እንጌራ እዚ እዩ። እቲ ኻብ ሰማይ ዝወረደ እንጌራ ህይወት ኣነ እየ፣ ካብዚ እንጌራ እዚ ዚበልዕ ዘበለ ንዘለኣለም ኪነብር እዩ፣ እዚ ኣነ ምእንቲ ህይወት ዓለም ዝህቦ እንጌራ ኸኣ ስጋይ እዩ” በሎም።—ዮሃንስ 6:48-51።
መብዛሕትኦም ሰማዕቲ የሱስ፡ እቲ ብምሳልያዊ መገዲ እተጠቕመሉ፡ “እንጌራ”ን “ስጋ”ን ዚብል ቃላት ኣይተረድኦምን ነይሩ። ግናኸ፡ ኣዝዩ ብቑዕ ምሳሌ እዩ ነይሩ። ልክዕ ከምቲ ማና ንእስራኤላውያን ን40 ዓመት ዚኣክል ኣብቲ በረኻ ንኺነብሩ ዝሓገዞም፡ እንጌራ እውን ንኣይሁድ ድራር ዕለቶም እዩ ነይሩ። ማና፡ ውህበት ኣምላኽ እኳ እንተ ነበረ፡ ናይ ዘለኣለም ህይወት ዚህብ ኣይነበረን። መስዋእቲ የሱስ ግና፡ ነቶም ብእኡ ዚኣምኑ ነዚ ሽልማት እዚ ይህቦም እዩ። እወ፡ የሱስ ብሓቂ “እንጌራ ህይወት” እዩ።
ክትጠሚ ኸለኻ፡ እንጌራ ትምገብ ኢኻ። ንኣምላኽ ድማ፡ “ናይ ዕለት እንጌራ” ስለ ዝሃበካ ተመስግኖ ኢኻ። (ማቴዎስ 6:11) ነዚ ጥዑም ስንቂ እዚ ኸነማስወሉ ግቡእ እኳ እንተ ዀነ፡ ንኣገዳስነት እቲ “እንጌራ ህይወት” ዝዀነ የሱስ ክርስቶስ እውን ክንርስዖ የብልናን።
ነዚ ኽቡር እንጌራ እዚ፡ ከምቶም ብግዜ ሙሴ ዝነበሩ ዘየመስግኑ እስራኤላውያን ዝገበርዎ፡ ኣቕሊልና ኸም ዘይንርእዮ ብኸመይ ከነርኢ ንኽእል፧ የሱስ፡ “እተፍቅሩኒ እንተ ዄንኩምሲ፡ ትእዛዛተይ ክትሕልዉ ኢኹም” በለ። (ዮሃንስ 14:15) ትእዛዛት የሱስ ምስ እንሕሉ፡ ንዘለኣለም እንጌራ እናተመገብና ኽንነብር ኢና።—ዘዳግም 12:7።
^ ሕ.ጽ. 10 እታ “ማና” እትብል ቃል፡ ካብታ “ማን ሁ” እትብል ናይ እብራይስጢ ቓል ዝመጸት ክትከውን ትኽእል እያ። ትርጕማ ድማ “እዚ እንታይ እዩ፧” ማለት እዩ።


text:
1ዒማና ቢያ ዎዴ ሳውሌ ጎዳኮ ጊንፆ ሓንታ ናኣቶ ዻጋና ዎዻኒ ዚርቂ ዚርቂ ናንጊቤቃ ቄኤሶኮ ሱኡጋሢ ኮራ ዓኣዺ፥ 2ጎዳኮ ጎይፆ ሃንታ ዓሶ ዓቲንቆንታ ላኣሎንታ ዴንቃዖ ቱኪ ቱኪ ዬሩሳላሜ ዔኪ ሙኪሳኒ ዳንዳዓ ኪኢታ ዋርቃታ ዴማስቆይዳ ዓኣ ዓይሁዶ ዓሶኮ ቡኪንቶ ቤዞ ዎይሣ ዓሶም ፃኣፒ ዒንጋንዳጉዲ ቄኤሶኮ ሱኡጋሢ ዖኦጬኔ። 3ዬካፓ ዒዚ ጎይፆ ዴንዲ ዴማስቆ ካታሞ ሄላኒ ዑካዛ ዒዚ ዔሩዋንቴ ጫሪንጫፓ ዓኣፒዳ ዱካ ፖዒ ዒዛ ዓጫ ፖዔኔ። 4ዬማና ዒዚ ቶጊ ዓኣዻ ባካፓ ሳዓ ኬዲ ሎኦማዖ፦ “ሳውሌ! ሳውሌ! ኔ ታና ዓይጋ ዳውሳይ?” ጋዓ ዑኡሲ ዋይዜኔ። 5ሳውሌያ “ጎዳሢዮ! ኔኤኒ ዖናዳይ?” ጌዔኔ፤ ዒዚ ማሃዖ “ኔ ታና ዳዉሳሢ ታኣኒ ዬሱሴኬ፤ 6ሓሢ ዔቂጋፓ ካታሞ ጌሌ፤ ኔ ማዻንዳ ባካ ዒኢካ ኔም ኬኤዚንታንዳኔ” ጌዔኔ። 7ሳውሌና ዓኣዻ ዓሶንሢ ዑኡሲ ዋይዛዖ ጋዓንቴ ዖናኣ ዴንቃኒ ዳንዳዒባኣሢሮ ዔያታ ጎዖንዶ ጎይሢ ባይዚ ዚቲዮ ጌዒ ዔቄኔ። 8ሳውሌ ሳዓፓ ዔቃዖ ዓኣፖ ቡሌ ዎዶና ዓይጎዋ ዴንቃኒ ዳንዳዒባኣሴ፤ ዬያሮ ዓሳ ዒዛኮ ኩጮ ዓርቂ ጎቺ ጎቺ ዴማስቆ ካታሞ ዔኪ ዓኣዼኔ። 9ዒዚ ዒማና ዓይጎዋ ዴንቃኒ ዳንዳዑዋዖ ሓሣ ሙዒ ዑሽኩዋዖ ዴዔኔ። 10ዴማስቆይዳ ፔቴ ሃናኒያ ጎዖ ኪሪስቶሴ ጉሙርቃ ዓሲ ዓኣኔ። ዬያ ዓሢ ጎዳ፦ “ሃናኒያ!” ጌዒ ዔኤላያ ፆሲ ፔጋሲ ዻዋዛ፥ ዒዚያ፦ “ዮ፥ ጎዳሢዮ!” ጌዔኔ። 11ጎዳ ዒዛም፦ “ፒዜ ጎይሢ ጌይንታ ጎይፄሎና ዴንዴ፤ ዒኢካ ዪሁዳ ማኣሮይዳ ሳውሌ ጌይንታ ፄርሴሴ ዓጮ ዓሢ ኮዔ፥ ዒዚ ሃሢ ሺኢጲሢዳኬ” ጌዔኔ። 12ሳውሌያ ዒማና ዓኣፓ ዒዛኮ ላሚ ዛጋንዳጉዲ ሓናኒያ ዒዛ ዑፃ ኩጮ ጌሣንቴ ፆሲ ዒዛ ፔጋሲ ዻዋያ ዛጌኔ። 13ሃናኒያ ጋዓንቴ ሂዚ ጌዒ ማሔኔ፦ “ጎዳሢዮ! ዬይ ዓሢ ዬሩሳላሜይዳ ዓኣ ኔ ዓሶ ዑፆይዳ ሚርጌ ፑርታ ባኣዚ ማዼሢ ሚርጌ ዓሲዳፓ ታ ዋይዜኔ። 14ሓካኣ ሓሣ ኔና ካኣሽካ ዓሶ ቢያ ቱሳኒ ቄኤሶኮ ሱኡጎይዳፓ ቢታንቶ ዔኪ ሙኬኔ” ጌዔኔ። 15ጎዳ ሃናኒያም፦ “ዒዚ ዓይሁዴ ማዒ ባኣ ዓሶና ካኣቶናም ሓሣ ዒስራዔሌ ዓሶማኣ ዔርዛንዳያ ታኣኮ ዶኦሪንቴ ዓንጋሞ ማዔሢሮ ሓሢ ዒዛ ኮራ ዓኣዼ፤ 16ታ ዛሎና ዎዚጉዴ ሚርጌ ሜቶ ዒ ዔካንዳቴያ ታ ታኣሮ ዒዛም ዔርዛንዳኔ” ሂዚ ጌዔኔ። 17ዬያሮ ሃናኒያ ዒኢካ ዴንዲ ሳውሌ ዓኣ ማኣሮ ጌሊ፥ ኩጮ ፔኤኮ ሳውሌ ዑፃ ጌሣዖ፦ “ታ ዒሻሢዮ ሳውሌ! ሓይካ ኔ ሙካንቴ ጎይፃ ኔም ጴዼ ጎዳ ዬሱሴ ዓኣፓ ኔኤኮ ዛጋንዳጉዲና ሃሣ ዓያና ጌኤሺኮ ዎልቆ ጋሮ ኔ ጌላንዳጉዲ ታና ዳኬኔ” ጋዓዛ፥ 18ቤዞማና ቁኡሪ ማላ ባኣዚ ዓኣፓፓ ኬዳዛ ሳውሌ ዛጋኒ ዳንዳዔኔ፤ ዬካፓ ዔቂ ዒ ዋኣፆ ማስቴኔ። 19ሙኡዚያ ሙዒ ዶዲ ዴማስቆይዳ ዓኣ ኪሪስቶሴ ጉሙርቃ ዓሶንሢና ዎላ ዻካ ኬሊ ዴዔኔ። 20ዬካፓ ኔጉዋዖ ሳውሌ፦ “ዬሱሴ ፆሲ ናይኬ” ጌዒ ጌዒ ዓይሁዶ ዓሶኮ ቡኪንቶ ቤዛ ዔርዚሢ ዓርቄኔ። 21ዬያ ዋይዜ ዓሳ ቢያ፦ “ሓይ ዓሢ ዬሩሳላሜይዳ ዬሱሴ ካኣሽካዞንሢ ቢያ ዎዻሢቱዓዳ? ሓይካኣ ዒዚ ሙኬሢ ዔያቶ ቱኪ ቱኪ ቄኤሶኮ ሱኡጎ ባንሢ ዔኪ ዓኣዻኒቱዓዳ?” ጌዒ ጌዒ ዲቃቲ ሄርሼኔ። 22ሳውሌ ጋዓንቴ ፔቶ ዶዲ ዶዲ ዓኣዼኔ፤ ዬሱሴ ሜሲሔ ማዔሢያ ኬኤዚ ኬኤዚ ዴማስቆይዳ ናንጋ ዓይሁዶ ዓሶኮ ጎዖንዶ ጎይሢ ባይዜኔ። 23ሚርጌ ኬሊኮ ጊንፃፓ ዓይሁዶ ዓሳ ሳውሌ ዎዻኒ ዞርቴኔ፤ 24ዒዚ ጋዓንቴ ዒዛ ዎዻኒ ዔያታ ዞርታሢ ዔሬኔ፤ ዔያታ ዒማና ዒዛ ዎዻኒ ሮኦሮና ዋንቶና ቢያ ካሮ ካሮ ካፓኔ። 25ጋዓንቴ ዹሚና ሳውሌኮ ጊንፆ ሃንታ ናኣታ ዒዛ ሮኦጬና ዲሮ ዑሣ ዓኣሢ ካታሞ ዙላ ኬይሴኔ። 26ሳውሌ ዬሩሳላሜ ዓኣዻዖ ዒኢካ ዓኣ ኪሪስቶሴ ጉሙርቃዞንሢና ዎላ ማዓኒ ኮዔኔ፤ ዔያታ ጋዓንቴ ዒዛኮ ኪሪስቶሴ ጉሙርቂፃ ጎኔ ዔያቶም ማሊባኣሢሮ ቢያሢ ዒዛ ዒጊጬኔ። 27ባርናባሴ ጋዓንቴ ሳውሌ ዔያቶ ኮይላ ሺኢሻዖ ዒዚ ጎይፃ ዓኣንቴ ጎዳ ዒዛም ዎይቲ ጴዼቶ ሓሣ ዎማይዲ ዒዛና ጌስቴቶ፥ ዴማስቆይዳኣ ዬሱሴ ሱንፆና ዎማይዲ ዒዚ ጫርቂ ዓሶ ዔርዜቶዋ ዔያቶም ኬኤዜኔ። 28ዬያሮ ሳውሌ ዔያቶና ዎላ ማዒ ዬሩሳላሜይዳ ሓንቲ ሓንቲ ጎዳ ሱንፆና ጫርቂ ኬኤዜኔ፤ 29ጊሪኬ ዓጮ ሙኡጮ ጌስታ ዓይሁዶ ዓሶና ዎላ ጌስቲ ማርማዛ፥ ዔያታ ጋዓንቴ ዒዛ ዎዻኒ ማሌኔ። 30ኪሪስቶሴ ጉሙርቃዞንሢያ ዬያ ዔራዖ ቂሳሪያ ዓጮ ዒዛ ዔኪ ዓኣዺ ዬካፓ ፄርሴሴ ዓጮ ዓኣዻንዳጉዲ ዳኬኔ። 31ዒማና ዪሁዳ ዓጫ፥ ጌሊላና ሳማሪያ ዓጮናይዳ ቢያ ዓኣ ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሳ ሓውሾ ዴንቂ ዶዴኔ፤ ሓሣ ጎዳ ቦንቺ ቦንቺ ዓያና ጌኤሺናኣ ዶዲ ዶዲ ፓይዶና ሚርጌኔ። 32ጴፂሮሴ ዓጮ ሓንቲቤቃ፥ ሊዳይዳ ናንጋ ኪሪስቶሴ ጉሙርቃዞንሢ ኮራ ዓኣዼኔ። 33ዒኢካ ዒዚ ሳሊ ሌዔ ጉቤ ላሂ ናንጋ ዔኒያ ጌይንታ ዎቦ ዓሲ ዴንቄኔ። 34ጴፂሮሴ ዬያ ዓሢ፦ “ዔኒያ! ዬሱስ ኪሪስቶሴ ኔና ፓሣንዳኔ፤ ዔቂ ኔኤኮ ዜዾ ማሄ” ጋዓዛ፥ ዒዚ ኔጉዋዖ ዔቄኔ። 35ሊዳና ሳሮናሜ ጌይንታ ዓጮናይዳ ናንጋ ዓሳ ቢያ ዬያ ዛጋዖ ጎዳ ጉሙርቄኔ። 36ዒማና ዒዮጴ ዓጮይዳ ፃቢታ ጌይንታ ፔቴ ኪሪስቶሴ ጉሙርቃስኬና ዓኣኔ፤ ዒዞ ሱንፆኮ ቡሊፃ ጊሪኬ ሙኡቺና “ዶርቃ” ጌይሢ ማዓዛ ዬና ጌይፃ “ጌንዖ” ጌይሢኬ፤ ዒዛ ኮሺ ባኣዚ ማዺሢና ሓሣ ጊንሣ ማንቆ ዓሶም ሚርጌና ዔኤቢ ዒንጊሢና ዔርቴ ላኣሊኬ። 37ዒማና ዒዛ ሓይቄም፥ ዓሳ ዒዞ ሱኡዲ ማስካዖ ሹጮና ማዦና ማኣሮ ዑፃ ዓኣ ቤዞይዳ ኬሲ ላይሤኔ። 38ሊዳ ጌይንታ ቤዜላ ዒዮጴኮ ዑኬ ማዔያታሢሮ ዒዮጴይዳ ዓኣ ኪሪስቶሴ ጉሙርቃ ዓሳ ጴፂሮሴ ሊዳይዳ ዓኣሢ ዋይዚ፦ “ኔጉዋዖ ዑኬ ኑ ኮራ ሙኬ” ጌዒ ዒዛም ኪኢታ ላምዖ ዓሲ ዳኬኔ። 39ዬያሮ ጴፂሮሴ ዔኤሊፆ ሙኬዞንሢና ዎላ ሙኬኔ፤ ዒኢካ ዒዚ ሄላዖ ሹጮና ማዦና ማኣሮ ዑፃ ዓኣ ቤዞ ዔያታ ዒዛ ዔኪ ኬሴኔ፤ ዬማና ዓኒንሢ ሃይቄ ላኣላ ቢያ ዒዛኮ ዓጫ ዔቃዖ ዬኤኪ ዬኤኪ ዶርቃ ዔያቶና ዎላ ሼምፔና ዓኣዖ ሲኬ ማኣዓሢና ዓፒሎና ዻዊ ዻዊ ቤኤዚንታኔ። 40ጴፂሮሴ ጋዓንቴ ቢያሢ ካሮ ባንሢ ኬሲጋፓ ጉምዓቲ ሺኢቃዖ ሌዞ ባንሢ ዛጊ፦ “ፃቢታ ዔቄ!” ጋዓዛ፥ ዒዛ ዓኣፖ ቡሌኔ፤ ዒዛኣ ሓሣ ዒዛ ዴንቃዖ ዔቂ ዴዔኔ። 41ዒዚያ ዒዞኮ ኩጮ ዓርቂ ዔቂሳዖ፥ ዓኒንሢ ሃይቄ ላኣሎና ኪሪስቶሴ ጉሙርቃ ዓሶና ዔኤሊ ዻቂሺ ዒዞ ዔያቶ ቤርታ ዔቂሴኔ። 42ዬይ ባካ ዒዮጴ ዓጮይዳ ቢያ ዔርቴሢሮ ሚርጌ ዓሳ ጎዳ ጉሙርቄኔ። 43ጴፂሮሴ ዒማና ሲሞኔ ጌይንታ ጎሮ ጉኡዓሢና ዎላ ሚርጌ ኬሊ ዒዮጴ ዓጮይዳ ዴዔኔ።
Copyright
Learn More


text:
ምዕራፍ 124
ክርስቶስ ኣሕሊፍካ ተዋህበን ተታሕዘን
ማቴዎስ 26:47-56 ማርቆስ 14:43-52 ሉቃስ 22:47-53 ዮሃንስ 18:2-12
ይሁዳ ንየሱስ ኣብቲ ስፍራ ኣታኽልቲ ኣሕሊፉ ሃቦ
ጴጥሮስ እዝኒ ሓደ ሰብኣይ ቈረጸ
የሱስ ተታሕዘ
ፍርቂ ለይቲ ኣጸቢቑ ሓሊፉ እዩ ነይሩ። እቶም ካህናት ንይሁዳ፡ ንየሱስ ኣሕሊፉ እንተ ሂብዎም 30 ብሩር ኪኸፍልዎ ተሰማሚዖም እዮም ነይሮም። ስለዚ፡ ይሁዳ ንሊቃውንቲ ኻህናትን ንፈሪሳውያንን ምስ ብዙሓት ህዝቢ እናመርሖም፡ ንየሱስ ደለይዎ። ምሳታቶም ድማ ጭፍራ ወተሃደራት ሮሜን ሓደ ሓለቓ ሽሕን ነበሩ።
የሱስ ንይሁዳ ካብቲ ድራር ፋስጋ ዝበልዑሉ ምስ ሰጐጎ፡ ይሁዳ ናብ ሊቃውንቲ ኻህናት ከይዱ ኪኸውን ኣለዎ። (ዮሃንስ 13:27) ንሳቶም ከኣ ገላዉኦምን ጭፍራ ወተሃደራትን ኣከቡ። ይሁዳ ኣብ ፈለማ ናብቲ የሱስን ሃዋርያቱን ፋስጋ ዘብዓሉላ ኽፍሊ መሪሕዎም ኪኸውን ይኽእል እዩ። ድሕሪኡ ግና፡ ስንጭሮ ቄድሮን ሰጊሮም ናብታ ስፍራ ኣታኽልቲ ኸዱ። ንየሱስ ኪረኽብዎ ቈሪጾም ብምንባሮም፡ ብዘይካ እቲ ኣጽዋሮም፡ መብራህትታትን ፋናታትን እውን ሒዞም ነበሩ።
ይሁዳ ነቶም ህዝቢ መሪሑ ናብ ደብረ ዘይቲ ገጹ ኺድይብ ከሎ፡ ንየሱስ ኣበይ ከም ዚረኽቦ ርግጸኛ እዩ ነይሩ። ኣብታ ዝሓለፈት ሰሙን፡ የሱስን እቶም ሃዋርያትን ካብ ቢታንያ ናብ የሩሳሌም ኪመላለሱ ኸለዉ፡ ብዙሕ ግዜ ኣብ ስፍራ ኣታኽልቲ ጌተሴማኔ የዕርፉ ነይሮም እዮም። በታ ለይቲ እቲኣ ግና፡ የሱስ ኣብቲ ጽላሎት እቲ ኣእዋም ኣውልዕ እንተ ዀይኑ፡ እቶም ንየሱስ ርእዮምዎ ዘይፍለጡ ኪዀኑ ዚኽእሉ ወተሃደራት ከመይ ገይሮም ኬለልይዎ ይኽእሉ፧ ኣብዚ መዳይ እዚ፡ ይሁዳ ምእንቲ ኺሕግዞም ኢሉ፡ “እቲ ኣነ ዝስዕሞ፡ ንሱ እዩ፣ ሓዝዎ፡ ኣጽኒዕኩም ውሰድዎ” ኢሉ ምልክት ሂብዎም ነበረ።—ማርቆስ 14:44።
ይሁዳ ነቶም ህዝቢ ናብቲ ስፍራ ኣታኽልቲ መሪሕዎም ምስ ኣተወ፡ ንየሱስን ንሃዋርያቱን ረኣዮም እሞ ትኽ ኢሉ ናባታቶም ከደ። “ሰላም፡ መምህር” ኢሉ ኸኣ ንየሱስ ኣጥቢቑ ሰዓሞ። የሱስ ድማ፡ “ዓርከይ፡ ንምንታይ መጺእካ፧” በሎ። (ማቴዎስ 26:49, 50) የሱስ ንሕቶኡ ባዕሉ ኺምልስ ከሎ፡ “ይሁዳ፡ ንወዲ ሰብ ብምስዓም ኣሕሊፍካዶ ትህቦ ኣለኻ፧” በሎ። (ሉቃስ 22:48) ድሕርዚ ግና ነቲ ኣሕሊፉ ዚህቦ ግዲ ኣይገበረሉን።
የሱስ ቀጺሉ ናብ ብርሃን እቲ ፋናታትን መብራህትታትን ንቕድሚት ሰጒሙ፡ “ንመን ትደልዩ ኣለኹም፧” በሎም። እቶም ህዝቢ ኸኣ፡ “ንየሱስ እቲ ናዝሬታዊ” ኢሎም መለሱሉ። ንሱ ድማ ብትብዓት፡ “ኣነ እየ” በሎም። (ዮሃንስ 18:4, 5) እንታይ ከም ዚገብሩ ስለ ዝጠፍኦም፡ እቶም ሰባት ናብ ምድሪ ወደቑ።
የሱስ በቲ ኣጋጣሚ እቲ ተጠቒሙ ኣብ ክንዲ ዚሃድም፡ ንመን ይደልዩ ኸም ዘለዉ መሊሱ ሓተቶም። ከም ብሓድሽ፡ “ንየሱስ እቲ ናዝሬታዊ” ምስ በሉ ድማ፡ ብህድኣት፡ “‘ኣነ እየ’ ኢለ እኮ ነጊረኩም እየ። ንዓይ ትደልዩ እንተ ኣሊኹምሲ፡ ነዚኣቶም ይኺዱ ሕደግዎም” በሎም። ኣብቲ ወሳኒ ግዜ እውን እንተ ዀነ፡ የሱስ ነቲ ኣቐዲሙ ንሓደ እኳ ኸም ዘየጥፍእ እተዛረቦ ቓላት ዘከረ። (ዮሃንስ 6:39፣ 17:12) የሱስ ነቶም እሙናት ሃዋርያቱ ሓልይዎም እዩ፣ “ብዘይካ እቲ ወዲ ጥፍኣት” ከኣ ሓደ እኳ ኣይጠፍአን። (ዮሃንስ 18:7-9) ስለዚ ኸኣ እዩ ነቶም እሙናት ሰዓብቱ ይኺዱ ኺሓድግዎም ዝሓተቶም።
እቶም ወተሃደራት ተንሲኦም ናብ የሱስ ምስ ቀረቡ፡ እቶም ሃዋርያት እንታይ ይኸውን ከም ዘሎ ተረድኦም እሞ፡ “ጐይታይ፡ ብሰይፊዶ ኽንወቅዕ፧” ኢሎም ሓተትዎ። (ሉቃስ 22:49) የሱስ መልሲ ቕድሚ ምሃቡ ድማ፡ ጴጥሮስ ንሓንቲ ኻብተን እቶም ሃዋርያት ዘምጽእወን ክልተ ሰይፊ መሊሑ፡ ማልኮስ ንዝስሙ ባርያ እቲ ሊቀ ኻህናት ወቒዑ የማነይቲ እዝኑ ቘረጾ።
የሱስ ከኣ ንእዝኒ ማልኮስ ተንክዩ ኣሕወዮ። ድሕሪኡ፡ ንጴጥሮስ፡ “ሰይፊ ዜልዕሉ ዅሎም፡ ብሰይፊ ኺጠፍኡ እዮም እሞ፡ ንሰይፍኻ ናብ ሰፈራ ምለሳ” ኢሉ ብምእዛዝ ኣገዳሲ ትምህርቲ መሃረ። “እቲ በዚ ኸምዚ ኺፍጸም ዚግብኦ ቕዱሳት ጽሑፋት ደኣ ኸመይ ኢሉ ኺፍጸም፧” ብምባል ከኣ፡ ኪተሓዝ ፍቓደኛ ምዃኑ ገለጸ። (ማቴዎስ 26:52, 54) ኣስዕብ ኣቢሉ እውን፡ “ነታ ኣቦይ ዝሃበኒ ጽዋእሲ፡ ክሰትያዶ ኣይግብኣንን እዩ፧” በለ። (ዮሃንስ 18:11) ክሳዕ ሞት እኳ እንተ ዀነ፡ ምስቲ ኣምላኽ ንዕኡ ዘለዎ ፍቓድ ይሰማማዕ ነበረ።
የሱስ ነቶም ህዝቢ፡ “ከም ንኸታሪዶ ኣስያፍን ኣባትርን ሒዝኩም ክትሕዙኒ መጺእኩም፧ መዓልቲ መዓልቲ ኣብ ቤተ መቕደስ ተቐሚጠ እምህር ነይረ፣ ንስኻትኩም ግና ኣይሓዝኩምንን። እዚ ዅሉ ግና፡ እቲ ጽሑፋት ነብያት ምእንቲ ኺፍጸም እዩ ዀይኑ” በሎም።—ማቴዎስ 26:55, 56።
ሽዑ፡ እቶም ወተሃደራትን እቲ ሓለቓ ሽሕን እቶም ገላዉ ኣይሁድን ንየሱስ ሒዞም ኣሰርዎ። እቶም ሃዋርያት ከኣ እዚ ምስ ረኣዩ፡ ሃደሙ። ግናኸ፡ ሓደ “ጐበዝ፡”—ምናልባት ማርቆስ እቲ ወደ መዝሙር እዩ ዚኸውን፡—ንየሱስ ኪስዕቦ ኢሉ ኣብ መንጎ እቲ ህዝቢ ተረፈ። (ማርቆስ 14:51) ምስ ኣለለይዎ እሞ ኺሕዝዎ ምስ ፈተኑ ግና፡ በፍታኡ ሓዲጉሎም ሃደመ።


text:
“የሆዋ ዝኣምላኹ ህዝቢ”
“የሆዋ ዝኣምላኹ ህዝቢ ሕጉስ እዩ!” —መዝ. 144:15፡ NW።
1. ገሊኣቶም ብዛዕባ እቶም ንኣምላኽ ዜምልኽዎ ሰባት እንታይ ኢሎም እዮም ዚሓስቡ፧
ሎሚ ዘለዉ ብዙሓት ኣስተውዓልቲ ሰባት፡ ኣብያተ ክርስትያን ህዝበ ክርስትና ዀና ኻልኦት ዓበይቲ ሃይማኖታት፡ ንደቂ ሰብ ዚጠቅም ነገራት ከም ዘይገብራ ይዛረቡ እዮም። ገሊኦም ሰባት፡ እተን ሃይማኖታት ብዛዕባ ኣምላኽ እቲ ሓቂ ስለ ዘይምህራን ሕማቕ ነገራት ስለ ዚገብራን፡ ሞገስ ኣምላኽ ከም ዘይብለን ይሰማምዑ እዮም። ይኹን እምበር፡ እዞም ሰባት እዚኦም፡ ኣምላኽ ዚርእዮምን ከም ኣምለኽቱ ገይሩ ዚቕበሎምን ቅኑዓት ሰባት ኣብ ኵለን ሃይማኖታት ከም ዘለዉ ይኣምኑ እዮም። ቅኑዓት ሰባት ካብ ናይ ሓሶት ሃይማኖት ተፈልዮም ንኣምላኽ ከም ሓደ ህዝቢ ዀይኖም ኬምልኽዎ ኸም ዘየድልዮም ገይሮም ከኣ እዮም ዚሓስቡ። ኰይኑ ግና፡ እዚ ኣተሓሳስባ እዚ ምስ ናይ ኣምላኽ ኣተሓሳስባ ይሳነ ድዩ፧ ንገለ ኻብቲ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ዚርከብ ታሪኽ ናይ ሓቂ ኣምለኽቲ የሆዋ ብምምርማር፡ ነዛ ሕቶ እዚኣ ኽንምልሳ ንኽእል ኢና።
ኣምላኽ ምስ ህዝቡ ኺዳን ገበረ
2. ድሕሪ ግዜ፡ ፍሉያት ህዝቢ የሆዋ ዝዀኑ መን እዮም፧ ካብ ካልኦት ህዝቢ ዚፈልዮም ዝነበረኸ እንታይ እዩ፧ (ኣብዛ ገጽ እዚኣ ዘላ ስእሊ ርአ።)
2 ካብ መበል 20 ዘመን ቅ.ክ. ኣትሒዙ፡ የሆዋ ኣብ ምድሪ ፍሉያት ህዝቢ ነይሮምዎ እዮም። እቲ ‘ኣቦ ዚኣምኑ’ ተባሂሉ ዚጽዋዕ ኣብርሃም፡ ርእሲ ሓንቲ ብኣማእታት ዚቝጸሩ ሰባት ዝሓቘፈት ስድራ ቤት እዩ ነይሩ። (ሮሜ 4:11፣ ዘፍ. 14:14) ኣብ ከነኣን ዝነበሩ ገዛእቲ ንኣብርሃም ከም “መስፍን” ገይሮም ይርእይዎ ስለ ዝነበሩ፡ የኽብርዎ ነይሮም እዮም። (ዘፍ. 21:22፣ 23:6) የሆዋ ምስ ኣብርሃምን ምስ ዘርኡን ኪዳን ገይሩ እዩ። (ዘፍ. 17:1, 2, 19) ኣምላኽ ከኣ ንኣብርሃም፡ “እቲ ኣብ መንጎይን ኣብ መንጎኻን፡ ብድሕሬኻ ድማ ኣብ ዘርእኻ ዘሎ እሞ ንስኻትኩም እትሕልውዎ ኺዳን እዚ እዩ፡ ኣባኻትኩም ተባዕታይ ዘበለ ዅሉ ይገዘር። . . . እዚ ድማ ነቲ ኣብ መንጎይን መንጎኹምን ዘሎ ኺዳን ምልክት ኪኸውን እዩ” በሎ። (ዘፍ. 17:10, 11) በዚ ምኽንያት እዚ፡ ኣብርሃምን ኵሎም ኣባላት ስድራ ቤቱን ተገዝሩ። (ዘፍ. 17:24-27) እዚ ግዝረት እዚ፡ ምስ የሆዋ ኺዳን ዝገበሩ ህዝቢ፡ ዘርኢ ኣብርሃም ጥራይ ምዃኖም ዜርኢ ኣካላዊ ምልክት እዩ ነይሩ።
3. ዘርኢ ኣብርሃም፡ ህዝቢ ዝዀኑ ብኸመይ እዮም፧
3 እቲ ወዲ ወዱ ንኣብርሃም ዝነበረ ያእቆብ ወይ እስራኤል፡ 12 ኣወዳት ወለደ። (ዘፍ. 35:10, 22ለ-26) ድሕሪ ግዜ፡ እቶም ኣወዳት ርእሲ እቶም 12 ነገድ እስራኤል ኰኑ። (ግብ. 7:8) ያእቆብን ቤተ ሰቡን ብምኽንያት ጥሜት ናብ ግብጺ ተሰድዱ፣ ኣብኡ ኸኣ እቲ ሓደ ኻብቶም ደቂ ያእቆብ ዝነበሩ ዮሴፍ፡ ኣመሓዳሪ ምግብን የማናይ ኢድ ፈርኦንን ነበረ። (ዘፍ. 41:39-41፣ 42:6) ዘርኢ ያእቆብ ድማ ቍጽሮም ስለ ዝወሰኸ፡ ‘ብዙሕ ህዝቢ’ ዀኑ።—ዘፍ. 48:4፣ ግብሪ ሃዋርያት 7:17 ኣንብብ።
ኣምላኽ ንህዝቡ ኣድሓኖም
4. ኣብ ፈለማ፡ ኣብ መንጎ ግብጻውያንን ዘርኢ ያእቆብን እንታይ ዓይነት ርክብ እዩ ነይሩ፧
4 ዘርኢ ያእቆብ ንኽልተ ሚእቲ ዓመት ዚኸውን፡ ኣብ ግብጺ፡ ጎሼን ኣብ ዚብሃል ክፋል ኒል ተቐመጡ። (ዘፍ. 45:9, 10) ንኣስታት ሚእቲ ዚኸውን ዓመት ድማ፡ ኣብ ንኣሽቱ ኸተማታት መጓሰኦም እናጓሰዩ ምስ ግብጻውያን ብሰላም እዮም ዚነብሩ ነይሮም። እቲ ንዮሴፍ ዚፈልጦን ኣኽቢሩ ዚርእዮን ዝነበረ ፈርኦን እውን፡ ንዘርኢ ያእቆብ ብጽቡቕ እዩ ተቐቢልዎም ነይሩ። (ዘፍ. 47:1-6) ግብጻውያን ግና ንጓሶት ኣባጊዕ ክቱር ጽልኢ ነበሮም። (ዘፍ. 46:31-34) ይኹን እምበር፡ ዋላ እውን ንእስራኤላውያን ኣይፍተውዎም፡ ምሳታቶም ሓቢሮም ኪነብሩ ነበሮም።
5, 6. (ሀ) ኣብ ግብጺ ዝነበረ ዅነታት ህዝቢ ኣምላኽ እተቐየረ ብኸመይ እዩ፧ (ለ) ህይወት ሙሴ ዝደሓነት ብኸመይ እያ፧ የሆዋኸ ንዅሎም ህዝቡ እንታይ እዩ ገይሩሎም፧
5 ኰይኑ ግና፡ ኵነታት ህዝቢ ኣምላኽ ብሃንደበት ተቐየረ። ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ ከምዚ ይብል፦ “ኣብ ግብጺ ኸኣ ንዮሴፍ ዘይፈልጥ ሓድሽ ንጉስ ተንስኤ። ንሱ ድማ ንህዝቡ፡ እንሆ፡ ህዝቢ ደቂ እስራኤል ካባና በዝሑን በርትዑን . . . በሎም። ግብጻውያን ንደቂ እስራኤል ብጭከና ኣዕየይዎም። ንህይወቶም ድማ ብብርቱዕ ዕዮ፡ ብባዕጥን ብጡብን ብዅሉ ዕዮ መሮርን በቲ ዅሉ ዜዕይይዎም ዕዮ ብምጭካን ኣመረርዎም።”—ዘጸ. 1:8, 9, 10, 13, 14።
6 ፈርኦን እሞ ኸኣ፡ ኵሎም ዕሸላት እብራውያን ኣወዳት፡ ኪውለዱ ኸለዉ ንኪቕተሉ ኣዘዘ። (ዘጸ. 1:15, 16) ኣብቲ እዋን እቲ ድማ እዩ ሙሴ ተወሊዱ። ገና ወዲ ሰለስተ ወርሒ ኸሎ፡ ኣዲኡ ኣብ ሰንሰላ ኒል ሓብኣቶ፣ ጓል ፈርኦን ድማ ረኸበቶ። ንኸተዕብዮ ኸኣ ወሰደቶ። እቲ ዜሐጕስ ግና፡ እታ እምንቲ ኣደ ዝነበረት ዮካቤድ ንሙሴ ወዳ ኻብ ንእስነቱ ኣትሒዛ ኣዕበየቶ፣ በዚ ኸምዚ፡ ሙሴ እሙን ኣገልጋሊ የሆዋ ኪኸውን ከኣለ። (ዘጸ. 2:1-10፣ እብ. 11:23-25) የሆዋ ነቲ ንህዝቡ ዜጋጥሞም ዝነበረ መከራ ምስ ኣስተብሃለሉ፡ ብመሪሕነት ሙሴ ኣቢሉ ኻብ ጨቈንቶም ንኼድሕኖም ወሰነ። (ዘጸ. 2:24, 25፣ 3:9, 10) በዚ ኸምዚ፡ እስራኤላውያን ብየሆዋ ‘ዝደሓኑ’ ህዝቢ ዀኑ።—ዘጸ. 15:13፣ ዘዳግም 15:15 ኣንብብ።
እስራኤላውያን ህዝቢ ዀኑ
7, 8. እስራኤላውያን ቅዱስ ህዝቢ ዝዀኑ ብኸመይ እዮም፧
7 የሆዋ ንእስራኤላውያን፡ ሕግን ስርዓት ክህነትን ዘለዎም ህዝቢ ገይሩ እኳ እንተ ዘይወደቦም፡ ህዝቡ ኪዀኑ መሪጽዎም እዩ። በዚ ምኽንያት እዚ እዮም ሙሴን ኣሮንን ንፈርኦን፡ “እግዚኣብሄር ኣምላኽ እስራኤል ከምዚ ይብል፤ ንህዝበይ ኣብ በረኻ በዓል ኪገብሩለይ፡ ሕደጎም” ኢሎም ንኺዛረብዎ እተኣዘዙ።—ዘጸ. 5:1።
8 ደቂ እስራኤል ካብ ጭቈና ግብጺ ሓራ ምእንቲ ኺወጹ፡ ኣብ ግብጺ ዓሰርተ መዓት ወረደ፣ ፈርኦንን ሰራዊቱን ድማ ኣብ ቀይሕ ባሕሪ ጥሒሎም ጠፍኡ። (ዘጸ. 15:1-4) ሰለስተ ወርሒ ኣብ ዘይመልእ እዋን፡ የሆዋ ኣብ ከረን ሲና ምስ እስራኤላውያን ኪዳን ገበረ፣ “ቃለይ ኣጸቢቕኩም እንተ ሰማዕኩም፡ ኪዳነይውን እንተ ሐሎኹም፡ . . . ሓለፋ ዅሎም ህዝብታት ገንዘበይ ክትኰኑኒ ኢኹም። . . . ቅዱስ ህዝ[ቢ] ኽትኰኑኒ ኢኹም” ዚብል ታሪኻዊ ተስፋ ድማ ሃቦም።—ዘጸ. 19:5, 6።
9, 10. (ሀ) ብመሰረት ዘዳግም 4:5-8፡ ሕጊ ሙሴ ንእስራኤላውያን ካብ ካልኦት ኣህዛብ ዚፈልዮም ዝነበረ ብኸመይ እዩ፧ (ለ) እስራኤላውያን፡ ንየሆዋ “እተቐደሰ ህዝቢ” ኪዀኑ ዝነበሮም ብኸመይ እዮም፧
9 እብራውያን ኣብ ግብጺ ኣብ ዝነበሩሉ እዋን፡ ማለት ገና ባሮት ከይኰኑ ኸለዉ፡ ብርእስታት ስድራ ቤት ወይ ብኣበዋት ዚመሓደሩ ሕብረተ ሰብ እዮም ነይሮም። እዞም ርእስታት ስድራ ቤት እዚኦም፡ ልክዕ ከምቶም ቅድሚኦም ዝነበሩ ኣገልገልቲ የሆዋ፡ ንስድራ ቤቶም ከም ገዛእትን ፈራዶን ካህናትን ኰይኖም የገልግሉ ነበሩ። (ዘፍ. 8:20፣ 18:19፣ እዮ. 1:4, 5) ይኹን እምበር፡ የሆዋ ብሙሴ ኣቢሉ፡ ንእስራኤላውያን ካብ ካልኦት ኣህዛብ ዚፈልዮም ሕጊ ሃቦም። (ዘዳግም 4:5-8 ኣንብብ፣ መዝ. 147:19, 20) ብመሰረት እቲ ሕጊ፡ ርእሱ ዝኸኣለ ኽህነት ቈመ፣ ብፍልጠቶምን ብጥበቦምን ዚኽበሩ ዝነበሩ “ዓበይቲ” ድማ ፍትሒ ኸም ዚሰፍን ይገብሩ ነበሩ። (ዘዳ. 25:7, 8) እቲ ሓድሽ እተወልደ ህዝቢ፡ በቲ ኣብ ሕጊ ሙሴ ዝነበረ ሃይማኖታውን ማሕበራውን ስርዓታት ይምራሕ ነበረ።
10 እስራኤላውያን ናብ ምድሪ ተስፋ ቐቅድሚ ምእታዎም፡ የሆዋ ነቲ ሕጊ ደገመሎም፣ ሙሴ ድማ ከምዚ በሎም፦ “ንስኻ ኸኣ ከምቲ ዝበለካ ብፍላይ ህዝቡ ኽትከውን ኵሉ ትእዛዛቱ ድማ ክትሕሉ፡ ንውዳሴን ንስምን ንኽብርን ከኣ ልዕሊ ዅሎም ዝፈጠሮም ህዝብታት ልዑል ኪገብረካ። ከምቲ ንሱ ዝበለካ ድማ፡ ንእግዚኣብሄር እተቐደሰ ህዝቢ ኽትከውን፡ እግዚኣብሄር ሎሚ ኣፍለጠካ።”—ዘዳ. 26:18, 19።
መጻእተኛታት ንኣምላኽ ኬምልኽዎ ይኽእሉ
11-13. (ሀ) ምስቶም ሕሩያት ህዝቢ ኣምላኽ መን እዩ ኺሓብር ዚኽእል ነይሩ፧ (ለ) ሓደ እስራኤላዊ ዘይኰነ ሰብ፡ ንየሆዋ ኼምልኾ እንተ ደልዩ እንታይ እዩ ኺገብር ነይርዎ፧
11 የሆዋ ንእስራኤላውያን፡ ሕሩያት ህዝቡ ኪዀኑ ኻብ ካልኦት ፈልዩ እኳ እንተ መረጾም፡ እስራኤላውያን ዘይኰኑ መጻእተኛታት እውን ምሳታቶም ንኺነብሩ ፈቒዱ እዩ። ንህዝቡ ኻብ ግብጺ ሓራ ኼውጽኦም ከሎ፡ እስራኤላውያን ዘይኰኑ ሰባት፡ እንተላይ ግብጻውያን ዜጠቓልል “ብዙሕ ሕውስዋስ ህዝቢ፡” ምስ እስራኤላውያን ወጺኡ እዩ። (ዘጸ. 12:38) ኣብ ግብጺ ሻውዓይ መዓት ኣብ ዝወረደሉ እዋን፡ ገሊኦም “ገላዉ ፈርኦን” ንቓል የሆዋ ፈሪሆም እዮም፣ ምናልባት እውን ኣብ መንጎ እቶም ምስ እስራኤላውያን ሓቢሮም ዝወጹ ሕውስዋስ ህዝቢ ነይሮም ኪዀኑ ይኽእሉ እዮም።—ዘጸ. 9:20።
12 እስራኤላውያን ንዮርዳኖስ ሰጊሮም ንከነኣን ቀቅድሚ ምቍጽጻሮም፡ ሙሴ፡ ነቲ ኣብ መንጎኦም ዚነብር ‘ስደተኛ ኺፈትውዎ’ ነገሮም። (ዘዳ. 10:17-19) እቶም ሕሩያት ህዝቢ ኣምላኽ፡ ንመሰረታዊ ሕጊ ሙሴ ኺስዕብ ፍቓደኛ ንዝዀነ ማንም መጻእተኛ ናብ ሕብረተ ሰቦም ኪቕበልዎ ነበሮም። (ዘሌ. 24:22) ገሊኦም መጻእተኛታት ኣምለኽቲ የሆዋ ዀይኖም እዮም፣ ልክዕ ከምታ ሞኣባዊት ዝነበረት ሩት ዝበለቶ ድማ እዩ ዚስምዖም፣ ንሳ ነታ እስራኤላዊት ዝነበረት ናእሚ፡ “ህዝብኺ ህዝበይ፡ ኣምላኽኪ ድማ ኣምላኸይ እዩ” በለታ። (ሩት 1:16) እዞም መጻእተኛታት እዚኦም፡ ጵሮሴሊት ኰኑ፣ እቶም ደቂ ተባዕትዮ ዘበሉ ድማ ተገዝሩ። (ዘጸ. 12:48, 49) የሆዋ ኸኣ ከም ኣባላት እቶም ሕሩያት ህዝቡ ገይሩ ተቐበሎም።—ዘሁ. 15:14, 15።
13 ቤተ መቕደስ ሰሎሞን ንየሆዋ ኣብ እተወፈየትሉ እዋን፡ እስራኤላውያን ንዘይኰኑ ሰባት ዚኸውን መሰናድዎ ተገብረ፣ ሰሎሞን ኣብ ጸሎቱ፡ “ካብ ህዝብኻ እስራኤል ዘይኰነ ጓና ድማ ምእንቲ እዚ ዓብዪ ስምካን እዛ ጽንዕቲ ኢድካን ዝርግሕቲ ቅልጽምካን ኢሉ፡ ካብ ርሑቕ ሃገር እንተ መጸ፡ መጺኡ ኸኣ ናብዛ ቤት እዚኣ ኣቢሉ እንተ ጸለየ፡ ሽዑ ንስኻ ኻብ ሰማይ፡ ካብታ እትነብረላ ስፍራኻ፡ ስማዕ፡ ነቲ ጓና ኸኣ ከምቲ ኵሉ ዚጽውዓካ ግበረሉ፡ ብዘለዉ ህዝብታት ምድሪ ንስምካ ምእንቲ ኺፈልጡ እሞ ከም ህዝብኻ እስራኤል ገይሮም ኪፈርሁኻ፡ እዛ ዝሰራሕክዋ ቤትውን ብስምካ ኸም እተሰምየት ኪፈልጡ” በለ። (2 ዜና 6:32, 33) ብግዜ የሱስ እውን እንተ ዀነ፡ ዝዀነ ይኹን እስራኤላዊ ዘይኰነ ግናኸ ንየሆዋ ኼምልኾ ዚደሊ ሰብ፡ ምስቶም ኪዳን እተኣትወሎም ህዝቢ ኺሓብር ነበሮ።—ዮሃ. 12:20፣ ግብ. 8:27።
ብደረጃ ህዝቢ እተጠርነፉ መሰኻኽር
14-16. (ሀ) እስራኤላውያን ብደረጃ ህዝቢ እተጠርነፉ መሰኻኽር የሆዋ ዝዀኑ ብኸመይ እዮም፧ (ለ) ሎሚ ዘለዉ ህዝቢ ኣምላኽ እንታይ ስነ ምግባራዊ ግዴታ እዩ ዘለዎም፧
14 እስራኤላውያን ንየሆዋ ኣምላኽ እዮም ዜምልኹ ነይሮም፣ ካልኦት ኣህዛብ ግና ናይ ገዛእ ርእሶም ኣማልኽቲ ነበርዎም። ነብዪ ኢሳይያስ ኣብ ዝነበረሉ እዋን፡ የሆዋ ንዅነታት ዓለም ምስ ናይ ፍርዲ መጋባእያ ኣመሳሰሎ። ንኣማልኽቲ ኣህዛብ ድማ ንኣምላኽነቶም ብዚምልከት መሰኻኽር ኬቕርቡ ሓተቶም፣ ከምዚ ድማ በለ፦ “ኵሎም ኣህዛብ ብሓደ ይተአከቡ፡ ህዝብታት ከኣ ይጨምረሩ፡ ካባታቶም [ማለት ካብ ኣማልኽቶም] ከምዚ ዘመሰለ ኺነግር ዚኽእል መን እዩ፧ እቲ ናይ ቀደም ባህሎም እስኪ የስምዑና፡ ሰብ ሰሚዑ፤ ሓቂ እዩ፡ ምእንቲ ኺብልሲ፡ ምስክሮም የቕርቡ፡ መርትዕኦም ከኣ የፍልጡ።”—ኢሳ. 43:9።
15 ኣማልኽቲ ኣህዛብ ንኣምላኽነቶም ዚምልከት ዝዀነ ይኹን መርትዖ ኬቕርቡ ኣይከኣሉን። ከመይሲ፡ ዓባሳትን ካልእ ሰብ ኪስከሞም ዜድልዮም ጣኦታትን እዮም ነይሮም። (ኢሳ. 46:5-7) ብኣንጻሩ ግና፡ የሆዋ ንእስራኤላውያን፡ “ኣነ ኸም ዝዀንኩ ምእንቲ ኸተስተውዕሉን ክትፈልጡን ክትአምኑንሲ፡ ንስኻትኩም ምስክረይን እቲ ዝሐሬኽዎ ባርያን ኢኹም፡ . . . ቅድመይ ኣምላኽ ከቶ ኣይተደኰነን፡ ድሕረይ ከኣ ኣይኪኸውንን እዩ። ኣነ፡ ኣነ እየ እግዚኣብሄር [“የሆዋ፡” NW]፡ ብጀካይ መድሓኒ የልቦን። . . . ስለዚ ንስኻትኩም ምስክረይ ኢኹም፡ . . . ኣነውን ኣምላኽ እየ” በሎም።—ኢሳ. 43:10-12።
16 “እቲ ዝለዓለ ኣምላኽ መን እዩ፧” ኣብ ዚብል ጕዳይ፡ እቶም ሕሩያት ህዝቢ የሆዋ ኣብ ቅድሚ እቲ ንዅሉ ፍጥረት ዜጠቓልል መጋባእያ ቐሪቦም፡ የሆዋ እቲ ናይ ሓቂ ኣምላኽ ምዃኑ ብንጹርን ብዘየማትእ መገድን ናይ ምምስካር ፍሉይ መሰል ረኸቡ። የሆዋ ብዛዕባኦም፡ “እቲ ንኣይ ዝደኰንክዎ ህዝቢ ምስጋናይ ኬዘንቱ እዩ” በለ። (ኢሳ. 43:21) እስራኤላውያን ስም ኣምላኽ ዚጾሩ ህዝቢ እዮም ነይሮም። የሆዋ ኻብ ግብጺ ስለ ዘድሓኖም፡ ኣብ ቅድሚ ኣህዛብ ንልዑላውነቱ ናይ ምድጋፍ ስነ ምግባራዊ ግዴታ ነበሮም። እስራኤላውያን ኪህልዎም ዝነበሮ ኣረኣእያ፡ ምስቲ ነብዪ ሚክያስ ነቶም ሎሚ ዘለዉ ህዝቢ ኣምላኽ ብዚምልከት ዝጸሓፎ ሓሳብ ዚመሳሰል እዩ፣ ንሱ፡ “ኵሎም እቶም ህዝብታት ነፍሲ ወከፎም በብስም ኣምላኾም ኪመላለሱ እዮም፡ ንሕናውን ንዘለኣለም ብስም እግዚኣብሄር [“የሆዋ፡ NW] ኣምላኽና ኽንመላለስ ኢና” በለ።—ሚክ. 4:5።
ከዳዓት ህዝቢ
17. እስራኤላውያን ብኣረኣእያ የሆዋ “ድቓላ ሓረግ ወይኒ” ዝዀኑ ብኸመይ እዮም፧
17 እቲ ዜሕዝን፡ እስራኤላውያን ንየሆዋ ኣምላኾም ጠለምዎ። በቶም ኣዕጻውን ኣእማንን ዜምልኹ ዝነበሩ ኣህዛብ ተጸልዉ። ኣብ ሻምናይ ዘመን ቅ.ክ.፡ ነብዪ ሆሴእ፡ ‘እስራኤል ብዙሕ ዝጨናፍሩ ወይኒ እዩ። መሰውኢታት ኣብዝሔ፡ ልቦም ተመቕለ፡ ሕጂ ገበነኛታት ኰይኖም ተረኽቡ’ ኢሉ ጸሓፈ። (ሆሴ. 10:1, 2) ድሕሪ ሓደ ዘመንን ፈረቓን፡ ኤርምያስ ከምዚ ዚስዕብ ዚብል ነቶም ዘይእሙናት ህዝቢ ዚምልከት ቃል የሆዋ ተዛረበ፦ “ኣነስ ከም ሕሩይ ሓረግ ወይኒ ገይረ ኻብ ጽሩይ ዓሌት ተኸልኩኺ፡ ከመይ ኢልኪ ደኣ ኣብ ድቓላ ሓረግ ወይኒ ተለወጥክኒ፧ . . . እቶም ንርእስኻ ዝገበርካዮም ኣማልኽትኻ ደኣ ኣበይ አለዉ፧ ብጊዜ መከራኻ ኼድሕኑኻ ዚኽእሉ እንተ ዀይኖምሲ፡ ይተንስኡ። . . . ህዝበይንንከ ቝጽሪ ዜብሉ መዓልትታት ረስዓኒ።”—ኤር. 2:21, 28, 32።
18, 19. (ሀ) የሆዋ ንስሙ ዚኸውን ሓድሽ ህዝቢ ኸም ዜቕውም እተነበየ ብኸመይ እዩ፧ (ለ) ኣብ እትቕጽል ዓንቀጽ ብዛዕባ እንታይ ክንምርምር ኢና፧
18 እስራኤላውያን ንንጹህ ኣምልኾ ብምስዓብን እሙናት መሰኻኽር የሆዋ ብምዃንን ጽቡቕ ፍረ ኣብ ክንዲ ዚፈርዩ፡ ብሰንኪ ኣምልኾ ጣኦት፡ እተበላሸወ ፍረ ፈረዩ። ብሰንኪ እዚ፡ የሱስ ነቶም ኣብ ግዜኡ ዝነበሩ ግቡዛት መራሕቲ ሃይማኖት ኣይሁድ፡ “መንግስቲ ኣምላኽ ካባኻትኩም ተወሲዳ ፍሪኣ ንዚፈሪ ህዝቢ ኽትውሃብ እያ” በሎም። (ማቴ. 21:43) ክፍሊ እዚ ሓድሽ ህዝቢ እዚ ኪዀኑ ዚኽእሉ፡ ኣባላት እቲ የሆዋ ብነብዪ ኤርምያስ ኣቢሉ እተዛረበሉ “ሓድሽ ኪዳን” ዝዀኑ ሰባት ጥራይ እዮም፣ መንፈሳውያን እስራኤል ድማ እዮም ዚዀኑ። የሆዋ ብዛዕባ ኣባላት እቲ ሓድሽ ኪዳን ዚዀኑ መንፈሳውያን እስራኤል ኪንበ ኸሎ፡ “ኣነ ኣምላኾም ክኸውን እየ፡ ንሳቶም ድማ ህዝበይ ኪዀኑ እዮም” በለ።—ኤር. 31:31-33።
19 ከምቲ ኣቐዲምና ዝረኣናዮ፡ እቶም ብስጋ እስራኤላውያን ዘይእሙናት ምስ ኰኑ፡ የሆዋ ነቶም ኣብ ቀዳማይ ዘመን ዝነበሩ መንፈሳውያን እስራኤል ህዝቡ ገበሮም። ኰይኑ ግና፡ ሎሚ ዘለዉ ህዝቢ ኣምላኽ መን እዮም፧ ቅኑዕ ዝልቦም ሰባት ነቶም ናይ ሓቂ ኣምለኽቲ የሆዋ ብኸመይ ኬለልይዎም ይኽእሉ፧ ነዚ ኣብ እትቕጽል ዓንቀጽ ክንምርምሮ ኢና።


text:
ንስድራ ቤት | ሓዳር
ምስ እንዳ ኣሕሙ ተሳኒኻ ምንባር
ጸገም
“ኣጸጋሚ እዋናት ምስ ኣጋጠመና፡ ሰበይተይ ብዛዕባኡ ንወለዳ ነገረቶም። ሽዑ ኣቦኣ ደዊሉ፡ ብዛዕባ እቲ ዅነታት መኸረኒ። እዚ ግና ኣየሐጐሰንን።”—ጄምስ። *
“ሓማተይ መብዛሕትኡ እዋን፡ ‘ንወደይ እምበር ብጣዕሚ ናፊቐዮ!’ ትብለኒ እያ። ኣዝዮም ይቀራረቡ ኸም ዝነበሩ ድማ ትነግረኒ፣ እዚ ኸኣ ጸጸት ከም ዚስምዓኒ እዩ ዚገብር፣ ምኽንያቱ፡ ንወዳ ምምርዓወይ ንዓኣ ኣደዳ ጓሂ ዝገበራ ዀይኑ እዩ ዚስምዓኒ።”—ናታሻ።
ምስ እንዳ ኣሕሙ ዜጋጥም ጸገም፡ ኣብ ሓዳርካ ጸገም ንኸየምጽእ ክትጥንቀቕ ትኽእል ዲኻ፧
ክትፈልጦ ዘሎካ
ሓዳር፡ ሓድሽ ስድራ ቤት ከም ዚፍጠር እዩ ዚገብር። መጽሓፍ ቅዱስ፡ ሓዳር ብዛዕባ ዚገብር ሰብኣይ ኪገልጽ ከሎ፡ “ኣቦኡን ኣዲኡን ይሓድግ፡ ምስ ሰበይቱ ኸኣ ይጠብቕ” ይብል። ንሓንቲ ሰበይቲ እውን ምስ ወለዳን ሰብኣያን ብዚተሓሓዝ ከምኡ እዩ ዜጋጥማ። መጽሓፍ ቅዱስ ከም ዚገልጾ፡ ሓንቲ ሰበይቲ ኽትምርዖ ኸላ፡ ምስ ሰብኣያ ‘ሓደ ስጋ እዮም ዚዀኑ።’ እወ፡ ክልቲኦም፡ ሓዳስ ስድራ ቤት እዮም ዜቝሙ።—ማቴዎስ 19:5።
ካብ ወለድኻ ንላዕሊ፡ ሓዳርካ ይቕድም። ጆን ጎትማን ዝስሙ ኣማኻሪ ሓዳር ከምዚ በለ፦ “ሓደ ኻብቲ ሰብ ሓዳር ኪዓዩሉ ዘለዎም መሰረታዊ ነገራት፡ ‘ንሕና’ ኢልካ ምሕሳብ እዩ። ምስ መጻምድትኻ ሓድነት ክትፈጥር ወይ ከኣ ነቲ ሓድነት ከተደልድሎ እንተ ዄንካ፡ ምስቶም ናይ ቀደም ስድራ ቤትካ ንዝነበረካ ርክብ ክትበትኮ ኼድሊ ይኽእል እዩ።” *
ገሊኦም ወለዲ፡ ምትዕርራይ ምግባር ኬጸግሞም ይኽእል እዩ። ሓደ መንእሰይ ብዓል ሓዳር ከምዚ በለ፦ “ቅድሚ ምምርዓውና፡ ሰበይተይ ኵሉ ሳዕ ንድሌት ወለዳ እያ ቐዳምነት እትህቦ ነይራ። ምስ ተመርዓና ግና፡ ኣዲኣ፡ ቀዳምነት ዚውሃቦ ኻልእ ኣካል ከም ዝመጸ ተገንዘበት። ነዚ ኽትቅበሎ ኸኣ ኣዝዩ ኸበዳ።”
ሓደስቲ መርዑት እውን፡ ምትዕርራይ ምግባር ኬጸግሞም ይኽእል እዩ። እቲ ኣቐዲሙ እተጠቕሰ ጄምስ፡ “እንዳ ኣሕሙ፡ ከምቶም ባዕልኻ እትመርጾም ኣዕሩኽ ኣይኰኑን። ፈቲኻ ጸሊእካ፡ ክልተ ሓደስቲ ኣዕሩኽ ኣብ ህይወትካ ይውሰኹ እዮም። ዋላ እውን ዜበሳጭዉኻ እንተ ዀኑ፡ ስድራ ቤትካ እዮም” በለ።
ክትገብሮ እትኽእል ነገራት
ንስኻን መጻምድትኻን ምስ እንዳ ኣሕሙኹም ብዚተሓሓዝ እንተ ዘይተሰማሚዕኩም፡ ነቲ ጕዳይ ብናይ ምትሕብባር መንፈስ ክትፈትሕዎ ጽዓሩ። ነቲ፡ “ንሰላም ድለያ ስዐባውን” ዚብል ምኽሪ መጽሓፍ ቅዱስ ስዓቡ።—መዝሙር 34:14።
ከምኡ ምእንቲ ኽትገብሩ፡ ነዚ ዚስዕብ ኣብነት እስከ ንርአ። ነፍሲ ወከፍ ነጥብታት፡ ብኣረኣእያ ሰብኣይ ወይ ሰበይቲ እዩ ቐሪቡ ዘሎ። ይኹን እምበር፡ እቲ ጸገም ንኽልቲኡ ጾታ ብማዕረ እዩ ዚብጽሖ፣ እቲ ስርዓታት ድማ ምስ እንዳ ኣሕሙ ንዚተሓሓዝ ሓያሎ ጸገማት ንኽትፈትሕዎ ኺሕግዘኩም ይኽእል እዩ።
ሰበይትኻ፡ ምስ ኣዲኣ ጽቡቕ ርክብ ኪህልወካ ኸም እትምነ ትነግረካ። ንስኻ ግና፡ ሓማትካ ምሳኻ ዘይትሳነ ዀይኑ ይስምዓካ።
ነዚ ፈትኖ፦ ነቲ ጸገም ምስ ሰበይትኻ ተዘራረበሉ፣ ተዓጻጻፊ ኽትከውን ከኣ ጽዓር። እቲ ቐንዲ ጕዳይ፡ ብዛዕባ ሓማትካ ዘሎካ ስምዒት ዘይኰነስ፡ ብዛዕባ እታ ንኸተፍቅራ ቓል ኪዳን ዝኣተኻላ መጻምድትኻ ዘሎካ ስምዒት እዩ። ካብቲ ምይይጥኩም፡ ምስ ሓማትካ ንዘሎካ ርክብ ከተመሓይሾ እትኽእለሉ ሓደ ወይ ክልተ ነጥቢ ሓዝ፣ ተግብሮ ድማ። ሰበይትኻ ንጻዕርኻ ኽትርኢ ኸላ፡ ንዓኻ ዘለዋ ኣኽብሮት ከም ዚውስኽ ኣየጠራጥርን እዩ።—ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ 1 ቈረንቶስ 10:24።
ሰብኣይኪ፡ ካብ ንዕኡ ንላዕሊ ንወለድኺ ምሕጓስ ከም ዜገድሰኪ ነጊሩኪ።
ነዚ ፈትንዮ፦ ነቲ ጸገም ምስ ሰብኣይኪ ተዘራረብሉ፣ ነቲ ጕዳይ ብዓይኑ ኽትርእይዮ ድማ ፈትኒ። ሓቂ እዩ፡ ሰብኣይኪ ብምኽንያት እቲ ንወለድኺ እተርእይዮ ግቡእ ኣኽብሮት ኪሰግእ የብሉን። (ምሳሌ 23:22) ኰይኑ ግና፡ ብቓላትክን ብተግባርክን፡ ኣብ ህይወትኪ ቐዳማይ ቦታ ዘለዎ፡ ንሱ ደኣ እምበር ወለድኺ ኸም ዘይኰኑ ኣረጋግጽሉ። ሰብኣይኪ በዚ እንተ ተኣማሚኑ፡ ኣቓልቦኺ ንምርካብ ምስ ወለድኺ ኺወዳደር ዘይብሉ ዀይኑ ኺስምዖ እዩ።—ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ኤፌሶን 5:33።
ሰበይትኻ ኣብ ክንዲ ንዓኻ፡ ንወለዳ እያ እተማኽሮም።
ነዚ ፈትኖ፦ ምስ ሰበይትኻ ተዘራረብ፣ ነቲ ምስ እንዳ ኣሕሙ ዘሎኩም ርክብ ኣበይ ደረት ከም እትገብሩሉ ድማ ተሰማምዑ። ሚዛናዊ ኽትከውን ጽዓር። ሰበይትኻ ንወለዳ ብዛዕባ ሓደ ዘተሓሳሰባ ጕዳይ እንተ ኣዘራረበቶም፡ ከምኡ ምግባር ኵሉ ሳዕ ጌጋ እዩ ማለት ድዩ፧ መዓስ እዩኸ ግቡእ ኪኸውን ዚኽእል፧ ምስ ሰበይትኻ ብምስምማዕ ነቲ ርክብ ግቡእ ደረት እንተ ጌርኩምሉ፡ ጕዳይ እንዳ ኣሕሙ ጸገም ኣይኪዀነኩምን እዩ።—ስርዓት መጽሓፍ ቅዱስ፦ ፊልጲ 4:5።
ብዝያዳ ፍለጥ
ምስ ኣዝማድካ ብኸመይ ብሰላም ከም እትነብር
ንሓዳርካ ብዘይጐድእ መገዲ ንወለድኻ ኸተኽብሮም ትኽእል ኢኻ።


text:
1ብዛዕባ ነቶም ኣብ ይሁዳ ዘለዉ ኣመንቲ ዝኸውን ረድኤት ክጽሕፈልኩም ዘድሊ ኣይመስለንን። 2ክትሕግዙ ድልዋት ምዃንኩም እፈልጥ እየሞ። እቶም ኣብ ኣካይያ ዘለዉ ኣኅዋት ካብ ዓሚ ጀሚሮም ንምሕጋዝ ዝተዳለዉ እዮም እናበልኩ ኣብ ሰብ መቄዶንያ ተመኪሐልኩም እየ። እቲ ትግሃትኩም ከዓ ንብዙኃት ኣነቓቒሕዎም ኣሎ። 3እቲ ብዛዕባኻትኩም ዝተመካሕናዮ በዝ ተግባርዙይ ከንቱ ምእንቲ ኸይከውን ግና ኸምቲ ዝበልክዎ ተዳሊኹም ክትጸንሑ ነቶም ኣሕዋት ልኢኸዮም ኣለኹ። 4እዙይ ከዓ መቄዶናውያን ምሳይ እንተ መጹ እሞ ከይተዳለኹም እንተ ጸናሕኹም ብኣኻትኩም ብምምካሕና ንሕና ጥራሕ ዘይኮነስ ንስኻትኩምውን ከይትኃፍሩ ኢለ እየ። 5ስለዙይ ነቲ ኽትልግስዎ ዘተስፎኹምዎ ውህብቶ ኣቐዲሞም ምእንቲ ኸዳልዉ ነቶም ኣሕዋት ቀቅድመይ ናባኻትኩም ክኸዱ ጠየቕኩዎም። እዙይ ከዓ ፈቲኹም እምበር ተገዲድኩም ከም ዘይገበርኩምዎ ኸረድእ እዩ። 6እቲ ብውሑድ ዝዘርእ ብውሑድ ከም ዝዓጽድ እቲ ብብዙኅ ዝዘርእ ድማ ብብዙኅ ከም ዝዓጽድ ፍለጡ። 7እግዚኣብሔር ሕጉስ ወሃቢ እዩ ዝፈቱ እሞ ነፍስ ወከፍ እንተይፈተወ ወይ ብግዲ ዘይኮነስ ከምቲ ብልቡ ዝሓሰቦ የሃብ። 8- 9ከምቲ ቕዱስ መጽሓፍ ንድኻ ብልግሲ ሃበ፤ ጽድቁ ንዘለዓለም ይነብር ዝብሎ እግዚኣብሔር ከዓ ዘድልየኩም ኲሉ ረኺብኩም ብሠናይ ተግባር ኲሉ ብሉፃት ኴንኩም ምእንቲ ኽትርከቡ ጸጋ ኸብዝኀልኩም ይኽእል እዩ። 10እቲ ንዘራኢ ዘርኢ ንተመጋቢ ምግቢ ዝህብ ኣምላኽ ዘርኢ ክህበኩምን ከበርክተልኩምን ናይ ጽድቅኹም ፍረውን ከብዝኀልኩም እዩ። 11ኲሉ ጊዜ ለጋሳት ምእንቲ ኽትኮኑ ብዂሉ ወገን ከሀብትመኩም እዩ፤ እቶም ነቲ ውህብቶኹም ብኢድና ኣቢሉ ዝበጽሖም ድማ ንእግዚኣብሔር ከመስግኑ እዮም። 12እዝ ናይ ልግሲ ኣገልግሎትኩም ጐደሎ እቶም ቅዱሳን ምምላእ ጥራሕ ዘይኮነስ ሰብ ንእግዚኣብሔር ዝበለጸ ምስጋና ኸም ዘቕርብ ይገብር እዩ። 13እዝ ናይ ልግስኹም ኣገልግሎት ንስኻትኩም ነቲ ዝተቐበልኩምዎ ወንጌል ክርስቶስ እሙናት ከም ዝኾንኩምን ንኣኣቶምን ንዂሉ ሰብን ለጋሳት ከም ዝኾንኩም ስለ ዘረድእ ብዙኃት ንእግዚኣብሔር ከመስግኑ እዮም። 14ንሳቶም ንኣኻትኩም ይጽልዩልኩም እዮም። ስለቲ ኣባኻትኩም ዘሎ መጠን ዘይብሉ ጸጋ እግዚኣብሔር ክርእይኹም ይናፍቑ እዮም። 15ስለቲ ብቓል ክንገር ዘይከኣል ውህብቶኡ እግዚኣብሔር ይመስገን።
Copyright
Learn More


text:
ርእይቶ መጽሓፍ ቅዱስ
እምነት
ገሊኦም ሰባት ሃይማኖታውያን ምዃኖም ዚዛረቡ እኳ እንተ ዀኑ፡ ትርጉም “እምነት” ምርዳኡ የጸግሞም እዩ። እምነት እንታይ እያ፧ ኣገዳሲት ዝዀነትከ ስለምንታይ እያ፧
እምነት እንታይ እያ፧
ሰባት እንታይ ይብሉ፧
ብዙሓት ሰባት፡ ሓደ እምነት ዘለዎ ሰብ ነቲ ዚኣምኖ ነገር ብዘይ ጭቡጥ መርትዖ፡ ብዓይኒ ዕሙተይ ዚቕበሎ ዀይኑ እዩ ዚስምዖም። ንኣብነት፡ ብዛዕባ ሓደ “ኣብ ኣምላኽ እኣምን እየ” ዚብል ሃይማኖታዊ ሰብ እሞ ሕሰብ። እዚ ሰብ እዚ፡ “ኣብ ኣምላኽ እትኣምን ስለምንታይ ኢኻ፧” ተባሂሉ እንተ ዚሕተት፡ “ስድራ ቤተይ ከምኡ ገይሮም እዮም ኣዕብዮምኒ” ወይ “ካብ ንእስነተይ ከምኡ እየ ተማሂረ” ኢሉ ይምልስ ይኸውን። ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ዅነታት፡ እምነት ምህላውን ብቐሊሉ ዚታለል ሰብ ምዃንን ብዙሕ ፍልልይ የብሉን።
መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ይብል፧
“እምነት ናይቲ ተስፋ ዚግበሮ ርግጽ ትጽቢት፡ ናይቲ ዘይርአ ነገር ግሁድ መርኣያ እያ።” (እብራውያን 11:1) ትጽቢት ሓደ ሰብ ርግጽ ንኪኸውን፡ መረጋገጺ ዚዀኖ ብቑዕ ምኽንያታት ኪህልዎ ኣለዎ። እታ ነዛ “ርግጽ ትጽቢት” እትብል ሓረግ እተመልክት ኣብቲ በዅሪ ቛንቋ እትርከብ ቃል ንውሽጣዊ ስምዒት ወይ ትምኒት ጥራይ እተመልክት ኣይኰነትን። ስለዚ እምበኣር፡ እምነት ኣብ መርትዖ እተመስረተ ምትእምማን ተጠቓልል።
“እቲ ብግብሩ ዚፍለጥ ዘይርአ ባህርዩ [ባህርይ ኣምላኽ] ኰነ ናይ ዘለኣለም ሓይሉን ኣምላኽነቱንሲ፡ ካብ ፍጥረት ዓለም ኣትሒዙ ብንጹር ይርአ እዩ።”—ሮሜ 1:20።
እምነት ከተጥሪ ኣገዳሲ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧
መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ይብል፧
“ብዘይ እምነት ከኣ ንኣምላኽ ባህ ከተብሎ ኣይከኣልን እዩ፣ እቲ ናብ ኣምላኽ ዚቐርብሲ፡ ንሱ ኸም ዘሎን ነቶም ኣጸቢቖም ዚደልይዎ ዓስቢ ኸም ዚህቦምን ኪኣምን ይግብኦ እዩ።”—እብራውያን 11:6።
ከምቲ ኣቐዲሙ እተገልጸ፡ ብዙሓት ሰባት ኣብ ኣምላኽ ዚኣምኑሉ ምኽንያት ከምኡ ኺገብሩ ስለ እተማህሩ ጥራይ እዩ። “ከምኡ ተማሂረ እየ ዓብየ” ይብሉ ይዀኑ። ይኹን እምበር፡ ኣምላኽ እቶም ንዕኡ ዜምልኹ ኣብ ህልውናኡን ፍቕሩን ምሉእ ምትእምማን ኪህልዎም እዩ ዚደሊ። ሓደ ኻብቲ መጽሓፍ ቅዱስ ንኣምላኽ ምእንቲ ኽንፈልጦ ኣጸቢቕና ኽንደልዮ ኣገዳሲ ምዃኑ ዜጕልሓሉ ምኽንያት እምበኣር እዚ እዩ።
“ንኣምላኽ ቅረብዎ፡ ንሱ እውን ኪቐርበኩም እዩ።”—ያእቆብ 4:8።
እምነት ከተጥሪ እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧
መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ይብል፧
መጽሓፍ ቅዱስ፡ “እምነት ካብ ምስማዕ እያ” ይብል። (ሮሜ 10:17) ስለዚ እምበኣር፡ ኣብ ኣምላኽ እምነት ንምሕዳር ዜድሊ ቐዳማይ ስጕምቲ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባኡ ብሓቂ እንታይ ከም ዚምህር “ምስማዕ” እዩ። (2 ጢሞቴዎስ 3:16) መጽሓፍ ቅዱስ ምጽናዕ፡ ንኸም ኣምላኽ መን እዩ፧ ህልውናኡ ዜረጋግጸልና እንታይ መርትዖ ኣሎ፧ ኣምላኽ ብሓቂዶ ይሓልየለይ እዩ፧ ኣምላኽ ንመጻኢ ዘለዎ ዕላማ እንታይ እዩ፧ ዝኣመሰለ ኣገዳሲ ሕቶታት ዜተኣማምን መልሲ ኽትረኽበሉ ኺሕግዘካ እዩ።
ናይ የሆዋ መሰኻኽር፡ መጽሓፍ ቅዱስ ከተጽንዕ ተሓጒሶም ኪሕግዙኻ ይኽእሉ እዮም። ኣብቲ jw.org ዚብሃል ወብ ሳይትና ኸም እተገልጸ፡ “ናይ የሆዋ መሰኻኽር ንኻልኦት ብዛዕባ መጽሓፍ ቅዱስ ምምሃር ባህ ይብሎም እዩ። እንተዀነ ግና፡ ንዝዀነ ይኹን ሰብ፡ ኣባል ሃይማኖትና ኪኸውን ኣይነገድድን ኢና። ኣብ ክንዳኡስ፡ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ንእምነቱ ኺመርጽ መሰል ከም ዘለዎ ብምግንዛብ፡ እቲ መጽሓፍ ቅዱስ ዚብሎ ብኣኽብሮት ንገልጽ ኢና።”
ኣብ መደምደምታ እምበኣር፡ ንሓቅነት እቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዘንበብካዮ ነገራት ክትሓስብ ከሎኻ፡ እምነትካ ኣብቲ እተዓዘብካዮ መርትዖ እተመስረተት ክትከውን ኣለዋ። በዚ መገዲ እዚ፡ ንኣብነት እቶም “እዚ ነገር እዚ ኸምኡ እንተ ዀይኑ ኺፈልጡ፡ ቅዱሳት ጽሑፋት መዓልቲ መዓልቲ እናመርመሩ፡ ነቲ ቓል ብዅሉ ፍቓዶም እተቐበልዎ” ኣብ ቀዳማይ ዘመን ዝነበሩ ተምሃሮ ኽትስዕብ ኢኻ።—ግብሪ ሃዋርያት 17:11።
“በይንኻ ናይ ሓቂ ኣምላኽ ንዝዀንካ ንዓኻን ነቲ ዝለኣኽካዮ የሱስ ክርስቶስን ምፍላጦም፡ ናይ ዘለኣለም ህይወት እዚኣ እያ።”—ዮሃንስ 17:3።
ብዝያዳ ፍለጥ
ስርዓታት መጽሓፍ ቅዱስ ዚጠቕመና ብኸመይ እዩ፧
የሱስ ስለምንታይ መምርሒ ኸም ዜድልየናን ብቐዳምነት ኣገደስቲ ዝዀና ኽልተ ትእዛዛት ከም ዘለዋን ገሊጹ።
ንኣገዳሲ ሕቶታት ህይወት ኣበይ መልሲ ኽንረኽበሉ ንኽእል፧
ነየናይ ምመረጽካ፧ ስነ ፍልጠት፧ ፍልስፍና፧ ወይስ መጽሓፍ ቅዱስ፧
መጽናዕቲ መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ እዩ፧
ብዛዕባ እቲ እንህቦ ናጻ መደብ መጽናዕቲ መጽሓፍ ቅዱስ ንዚልዓል ሕቶታት ዚኸውን መልስታት ኣንብብ።


text:
ሕቶታት ኣንበብትና
ኣምላኽ፡ ብርቱዓት ንድኹማት ኪገፍዕዎም ዚፈቅድ ስለምንታይ እዩ፧
ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ብርቱዓት ንድኹማት ከም ዝገፍዕዎም ዚገልጽ ዜሕዝን ጸብጻባት ኣሎ። ነቲ ንናቦት ዘጋጠሞ ነገር ከም ኣብነት ክንጠቕሶ ንኽእል ኢና። * እቲ ኣብ ዓስራይ ዘመን ቅ.ክ. ንጉስ እስራኤል ዝነበረ ኣከኣብ፡ ኢዛቤል ሰበይቱ ንኣታኽልቲ ወይኒ ናቦት ንኸተውህቦ ኢላ ንናቦትን ንደቁን ከተቕትሎም ከላ ስቕ ኢሉ ረኣያ። (1 ነገስት 21:1-16፣ 2 ነገስት 9:26) ኣምላኽ፡ ኣከኣብን ኢዛቤልን ንስልጣኖም ብዘይ ግቡእ ኪጥቀሙሉ ዝፈቐደ ስለምንታይ እዩ፧
“ኪሕሱ ዘይክእል ኣምላኽ።”—ቲቶስ 1:2
ኣብ ሓደ ኣገዳሲ ምኽንያት እስከ ነተኵር፣ ንሱ ኸኣ፡ ‘ኣምላኽ ኪሕሱ ኣይክእልን እዩ’ ዚብል እዩ። (ቲቶስ 1:2) እዚ እሞ ምስ ግፍዒ እንታይ ኣራኺብዎ፧ ካብ ፈለማ ኣትሒዙ፡ ኣምላኽ ንደቂ ሰብ፡ ካብኡ ምዕላው ሳዕቤን ከም ዘለዎ፡ ንሱ ኸኣ ሞት ምዃኑ ኣጠንቂቕዎም ነይሩ እዩ። ልክዕ ከምቲ ዝበሎ ኸኣ፡ ኣብ ገነት ኤድን ዕልወት ካብ ዜጋጥም ንነጀው፡ ሞት ክፍሊ ህይወት ደቂ ሰብ ኰይኑ ኣሎ። እቲ ብመጀመርታ ዘጋጠመ ሰብኣዊ ሞት እውን እንተ ዀነ፡ ብግፍዒ እዩ ተፈጺሙ። ከመይሲ፡ ቃኤል ንሓዉ ኣቤል ቀቲልዎ እዩ።—ዘፍጥረት 2:16, 17፣ 4:8።
ቃል ኣምላኽ ነቲ ኻብቲ እዋን እቲ ኣትሒዙ ዝነበረ ሰብኣዊ ታሪኽ ብሓጺሩ ኺገልጾ ኸሎ፡ “ሰብ ኣብ ልዕሊ ሰብ ንጕድኣቱ ዚስልጥነሉ ጊዜ አሎ” እዩ ዚብል። (መክብብ 8:9) እሞኸ እዘን ቃላት እዚአን ተፈጺመንዶ፧ የሆዋ ነቶም ህዝቡ ዝነበሩ እስራኤላውያን፡ ነገስታቶም ከም ዚጭቍንዎምን ናብኡ ኸም ዜእውዩን ኣጠንቂቕዎም ነበረ። (1 ሳሙኤል 8:11-18) እቲ ጥበበኛ ዝነበረ ንጉስ ሰሎሞን እውን እንተ ዀነ፡ ነቶም ህዝቢ ብዙሕ ግብሪ የኽፍሎም ነበረ። (1 ነገስት 11:43፣ 12:3, 4) ከም እኒ ኣከኣብ ዝኣመሰሉ እኩያት ነገስታት እሞ ኸኣ፡ ዝገደዱ እዮም ነይሮም። ስለዚ እምበኣር፡ ኣምላኽ ንዅሉ እዚ እተጠቕሰ መግዛእቲ ደው እንተ ዜብሎ ነይሩ፡ ብተዘዋዋሪ መገዲ ቓሉ ብምዕጻፍ ሓሳዊ ደይኰነን ዚኸውን፧
“ሰብ ኣብ ልዕሊ ሰብ ንጕድኣቱ ዚስልጥነሉ ጊዜ አሎ።”—መክብብ 8:9
ብዘይካዚ፡ ሰይጣን ንሰባት፡ ንኣምላኽ ብጥቕሚ ኸም ዜገልግልዎ ገይሩ ኸም ዝኸሰሶም ዘክር። (እዮብ 1:9, 10፣ 2:4) ኣምላኽ ንዅሎም ኣገልገልቱ ኻብ ዝዀነ ይኹን ዓይነት ግፍዒ እንተ ኣዕቊብዎም፡ ንኽሲ ሰይጣን ዚድግፍዶ ኣይኰነን፧ ኣብ ርእሲኡ ድማ፡ ንዅሎም ሰባት ካብ ኵሉ ዓይነት ግፍዒ እንተ ተኸላኺሉሎም፡ ብዝገደደ ሓሶት ደይኰነን ተሓታቲ ዚኸውን፧ ንሰባት እንተ ኣዕቊብዎም፡ ብዙሓት ሰባት፡ ደቂ ሰብ ብዘይ ኣምላኽ ንገዛእ ርእሶም ኪገዝኡ ኸም ዚኽእሉ ገይሮም ኪሓስቡ ይኽእሉ እዮም። ብኣንጻሩ ግና፡ ቃል ኣምላኽ፡ ደቂ ሰብ ንገዛእ ርእሶም ናይ ምምሕዳር ዓቕሚ ፈጺሙ ኸም ዘይብሎም እዩ ዚገልጽ። (ኤርምያስ 10:23) ናይ ግድን መንግስቲ ኣምላኽ ክትመጽእ ኣለዋ፣ ድሕሪኡ እዩ ግፍዒ ኺጠፍእ ዚኽእል።
ከምኡ ኺብሃል ከሎ ግና፡ ኣምላኽ ንግፍዒ ብዚምልከት ዋላ ሓንቲ ኣይገብርን እዩ ማለት ድዩ፧ ኣይፋልን። እቲ ንሱ ዚገብሮ ኽልተ ነገራት እስከ ንርአ፣ ቀዳማይ፡ ንግፍዒ የቃልዖ እዩ። ንኣብነት፡ እቲ ቓሉ ዝዀነ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ብዛዕባ እቲ ኢዛቤል ንናቦት ዝገበረቶ ነገራት ብዝርዝር ይገልጽ እዩ። ብዘይካዚ፡ ነዚ ዅሉ እከይ ዚሕተተሉ፡ ሓደ መንነቱ ኺሓብእ ዚደሊ ሓያል ገዛኢ ምዃኑ ይሕብር እዩ። (ዮሃንስ 14:30፣ 2 ቈረንቶስ 11:14) ንሱ ድማ ሰይጣን ድያብሎስ እዩ። ኣምላኽ ንእከይን ንግፍዕን ምስናይ እቲ ናይ ሓቂ ምንጩ ብምቅላዕ፡ ካብ እከይ ንኽንርሕቕ ይሕግዘና እዩ። በዚ ኸምዚ ድማ፡ ነቲ ንሱ ዚህበና ናይ ዘለኣለም ህይወት ንኸይንእስኖ የዕቍበና።
ካልኣይ፡ ኣምላኽ፡ ግፍዒ ኸም ዜኽትም ዚገልጽ ዜተኣማምን ተስፋ ሂቡና ኣሎ። ንኣከኣብን ንኢዛቤልን ኰነ ንኻልኦት ከማታቶም ዝኣመሰሉ ሰባት ዘቃለዓሉን ዝፈረደሉን ዝቐጸዓሉን መገዲ፡ በቲ ንዅሎም እኩያት ከም ዚቐጽዖም ዝሃቦ ተስፋ ኸም እንተኣማመን እዩ ዚገብረና። (መዝሙር 52:1-5) ብዘይካዚ፡ ኣምላኽ፡ ድሕሪ ሓጺር እዋን ንዅሉ እቲ ኣብ ልዕሊ እቶም ዜፍቅርዎ ሰባት ዝወረደ እከይ ከም ዜጥፍኦ ዚገልጽ ዜተኣማምን ተስፋ ሂቡና ኣሎ። * ኣብቲ እዋን እቲ፡ እቲ እሙን ዝነበረ ናቦትን ደቁን፡ ኣብታ ግፍዒ ዘይብላ ገነት እትኸውን ምድሪ ንዘለኣለም ኪነብሩ እዮም።—መዝሙር 37:34።
^ ሕ.ጽ. 3 ኣብዛ ሕታም እዚኣ ዘላ፡ “ኣስኣሰር እምነቶም ስዓብ” እትብል ዓንቀጽ ርአ።


text:
Erena on Facebook
Articles
ኣብ ገማግም ባሕሪ ኢጣልያን ቱርክን ኤርትራውያን ዝርከብዎም 23 ስደተኛታት ሞይቶን
Radio Erena: 21 July, 2014
ብዓርቢ 18 ሓምለ፣ ካብ 300 ክሳብ 400 ዝግምገሙ ስደተኛታት ዝጸዓነት ጃልባ ካብ ሃገራት ሰሜን ኣፍሪቃ ተበጊሳ ናብ ኢጣልያ እተምርሕ ኣብ ዝነበረት ንእሽቶ ጃልባ፣ 18 ካብኣቶም ብሰንኪ'ቲ ካብ ሞቶር ናይታ ጃልባ ዝወጽእ ዝነበረ ጋዝን ጽቕጥቕጥን ትንፋስ ሓጺርዎም ከምዝሞቱ ነታ ጃልባ ዘድሓቡ ሓይሊ ባሕሪ ኢጣልያ ኣፍሊጦም።
እቲ ሓደ ድማ ኣብ ሆስፒታል ድሕሪ ምብጽሑ ከምዝሞተ ገሊጾም።
ክልተ ሰባት'ውን ብተመሳሳሊ ምኽንያት ተሰኒፎም ኣብ ጥቓ ሞት ስለዝነበሩ መንግስቲ ኢጣልያ ብሄሊክፕተር ናብ ሲሲልያ ከታም ፓሌርሞ ናብ ዝርከብ ሆስፒታል ኣግዒዝዎም ኣሎ።
እታ ጃልባ፣ ኣብ ክሊ ማይ ማልታ ድሕሪ ምእታዋ፣ ሓለዋ ገምጋም ባሕሪ እታ ሃገር ብዝሃብዎ ሓበሬታ'ዩ፣ ኢጣልያ ነቶም ስደተኛታት ናይ ምድሓኖም ሓላፍነት ዝወሰደት።
ዜግነት ናይቶም ኣብታ ጃልባ ዝሞቱ 19 ሰባት ይኹን ብህይወት ዝደሓኑ ኣማኢት ስደተኛታት ዛጊት ብንጹር ኣይተፈልጠን።
ኢጣልያ ድሕሪ'ቲ ኣብ ወርሒ ጥቕምቲ 2013 ዘጋጠመ ህይወት 366 ኤርትራውያን ዘህልቐ ዘሰንብድ ሓደጋ፣ ስደተኛታት ኣብ ባሕሪ ናይ ምድሓን ሓደጋ ተብግሶ ወሲዳ እኳ እንተላ፣ እቲ ስርሒት ዋሕዚ ስደተኛታት ኣተባቢዑሎ ካብ ዝብል ካልእ ኣማራጺ ንምውሳድ'ያ ትሰርሕ ዘላ።
ሓደ ካብቲ መደባታ ድማ ምስተን ዜጋታተን ብብዝሒ ናብ ኢጣልያ ዝውሕዙ ዘለዉ ብቀዳምነት ከም ኤርትራ ዝኣመሰላ ሃገራት ምዝርራብ'ዩ።
ነዚ ንምትግባር'ውን ምክትል ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኢጣልያ ላፖ ፒስተሊ ምስ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ከምእተዘራረበ ዝዝከር ኮይኑ፣ ካልእ እግሪ ዝርርብ ንምክያድ'ውን መደብ ከምዘለዎ'ዩ ዝግለጽ።
ኤርትራ ካብተን ዜጋታተን ብብዝሒ ናብ ስደት ዝውሕዙ ዘለዉ ሃገራት ምስተን ቀዳሞት'ያ ትስራዕ።
እንተኾነ ኣውራ ጠንቒ ስደት ኤርትራውያን ከምቲ ናይ ካልኦት ዜጋታት ሃገራት ኣፍሪቃ ቁጠባዊ ብዘይምዃኑ፣ ቀሊል መፍትሒ ንምክርካብ ኣጸጊሙ ይርከብ።
ኣብ ተመሳሳሊ ዜና፣ 13 ኤርትራውያንን 3 ኣፍጋኒስታናውያንን ዝጸዓነት ንእሽቶ ጃልባ ብዓርቢ 18 ሓምለ ኣብ ገማግም ባሕሪ ቱርኪ ብዘጋጠማ ናይ ምጥሓል ሓደጋ፣ ኣርባዕተ ሰባት ከምዝሞቱ ማዕከናት ዜና እታ ሃገር ሓቢረን።
እቶም መብዛሕቶም ኤርትራውያን ዝርከብዎም ስደተኛታት፣ ብገማግም ባሕሪ ኣይቫሊክ ናይ ቱርኪ ኣቢሎም ናብታ ናብታ ኣባል ሕብረት ኤውሮጳ ዝኾነት ደሴት ለስቦስ ናይ ግሪኽ ንምእታው ኣብ ዝፍትንሉ ዝነበሩ'ዩ እቲ ሓደጋ ኣጋጢሙ።
እቶም እርባዕተ ካብኣቶም ብኡ ንብኡ ጥሒሎም ክሞቱ እንከለዉ፣ እቶም ብሓለዋ ገማግም ባሕሪ ቱርኪ ዝደሓኑ 12 ሰባት ግና ናብ ሆስፒታል'ዮም ተወሲዶም።
ኣብ ደሓን ናይ ጥዕና ኩነታት ስለዝጸንሑ ኣብዚ እዋን'ዚ ንኽጥረዙ ኣብ ትሕቲ ፖሊስ ከምዝርከቡ'ውን ይግለጽ ኣሎ።
=================================================


text:
1ሮሜ ዓጮ ካኣቲ ፂባርዮሴ ካኣታዼንቴ ታጶ ዶንጋሳ ሌዖና ጴንፄ ጲላፆሴ ጎዖሢ ዪሁዳ ዓጮ፥ ሄሮዲሴ ጌሊላ ዓጮ፤ ዬያጉዲ ሃሣ ጌርሲ ፒልጶሴ ዒፁሪያሴና ፂራክንዶሴ ዓጮ፥ ሊሳኒዮሴ ጎዖሢ ዓቢላኒሴ ዓጮ ዎይሣያኬ። 2ዒማና ሃኣናና ቃያፓና ቄኤሶ ቢያሢኮ ሱኡጎንሢኬ፤ ዬማና ዛካሪያሴ ናኣዚ፥ ዮሓኒሴ ዓሲ ናንጉዋ ዳውሎይዳ ዓኣንቴ ፆሲ ዒዛም ኬኤዜኔ። 3ዬያሮ ዮሓኒሴ ዮርዳኖሴ ዎሮ ኮይሎይዳ ዓኣ ዓጮ ቢያ ሃንቲ ሃንቲ፦ “ፆሲ ዒንሢም ዓቶም ጋዓንዳጉዲ ጎሞ ቡኡጺ ቡኡጺ ዋኣጾና ማስቱዋቴ” ጌዒ ጌዒ ዔርዛኔ። 4ዬይ ያዺ ማዔሢ ፆሲ ማሊጾ ኬኤዛ ዒሲያሴ ዮሓኒሴ ዛሎ ቤርታዺ፦ “ሃይ ዓሲ ናንጉዋ ዳውሎይዳ ሂዚ ጌዒ ጌዒ ዒላታ ዓሲኮ ዑኡሲኬ፤ ‘ጎዳኮ ጎይጾ ጊኢጊሹዋቴ፤ ሉኡጎ ጎይጾዋ ፒዚሱዋቴ፤ 5ዶኦጫዻ ቤዛ ቢያ ኩሞንጎ፤ ዹኮና ጌሜሮና ቢያ ሂርክ ጎዖንጎ፤ ዎቦ ጎይጻኣ ፒኮንጎ፤ ጊኢጊ ኮሺንቲባኣ ጎይጻኣ ጊኢጎንጎ፤ 6ዓሲ ቢያ ፆሲኮ ዻቂሻ ዎልቆ ዛጎንጎ!’ ” ሂዚ ጌዒ ፃኣፒንቴ ጎይጾናኬ። 7ዋኣፆና ማስቶሮ ዒዛ ኮይላ ሙካ ዓሶም ዮሓኒሴ፦ “ዒንሢ ሓይ ሾኦዣ! ሙካንዳ ፆዛሢኮ ጎሪንቶይዳፓ ቶላኒ ዒንሢ ዳንዳዓንዳጉዲ ዖኦኒ ዒንሢም ኬኤዜይ? 8ዓካሪ ሃሢ ጎሞ ዒንሢኮ ቡኡፂፆ ዔርዛ ማዾ ማዻንዳኣፓዓቴም “ኑኡኒ ዓብራሃሜ ናኣቶኬ” ጌዒ ዒንሢ ዒኖና ሄርሺንቲፖቴ። ፆሲ ሃያ ሹጫፓ ዓብራሃሜ ናይ ማሂ ዔቂሳኒ ዳንዳዓያ ማዔሢ ታ ዒንሢም ኬኤዛኔ። 9ሃሢ ሚጾ ፃጳፓ ቲቂ ኬኤራኒ ሄርጋ ጊኢጊንቴሢሮ ቃራ ዓኣፒ ዓኣፑዋ ሚሢ ቢያ ቲቂንቲ ታሚዳ ኬኤሪንታንዳኔ” ጌዔኔ። 10ዴራ ማሃዖ፦ “ሂዴቶ ኑ ዓይጎ ማዾንዶይ?” ጌይ ዮሓኒሴ ኮራ ዖኦጬኔ። 11ዒዚያ፦ “ላምዖ ማኣዓ ዓኣሢ ፔቴማ ባኣሢም ዒንጎንጎ፤ ሙኡዚ ዓኣሢያ ባኣሢም ጊሽኮንጎ” ጌዔኔ። 12ኮርሞ ኮርማ ዓሶይዳፓ ሚኢሾ ቡኩሲ ማዻዞንሢያ ማስቲፆሮ ዒዛ ኮይላ ሙካዖ፦ “ዔርዛሢዮ! ኑኡኒሾ፥ ዓይጎ ማዾንዶይ?” ጌይ ዒዛ ዖኦጬኔ። 13ዒዚያ፦ “ዎጎና ዓይሢንቴሢፓ ዑሣ ዓኣሢ ዔካኒ ዖኦጪፖቴ” ጌዔኔ። 14ሃሣ ፖኦሊሳ ሙካዖ፦ “ኑኡኒሾ፥ ዓይጎ ማዾንዶይ?” ጌዔኔ። ዒዚ፦ “ዓሲ ሚኢሼ ጌኔና ቡሪ ዔኪፖቴ፤ ዖና ማዔቶዋ ሉኡቂ ዎጌና ዓይሢሲፖቴ፤ ዒንሢ ማዼሢ ዛሎ ዒንጎ ሚኢሻ ዒንሢም ጊዶንጎ” ጌዔኔ። 15ዒማና ዴራ ቢያ ሜሲሔኮ ሙኪፆ ዎዛና ካፓያታሢሮ ዮሓኒሴ፦ “ሃይ ዓሢ ጎዖንቴ ሜሲሔ ማዓንዳሞ?” ጌዒ ጌዒ ዒኖና ማሌኔ። 16ዮሓኒሴ ጋዓንቴ ዔያቶም፦ “ታኣኒ ዒንሢ ዋኣሢና ማስካኔ፤ ጋዓንቴ ሜሌ ታ ጊዳፓ ባሼ ሙካንዳኔ፤ ታኣኒ ዒዛኮ ዱርዞ ቱኮ ሱዞታዖ ቡላኒ ኮይሳያቱዋሴ፤ ዬይ ዒንሢ ዓያና ጌኤሺና ሃሣ ታሚና ማስካንዳኔ። 17ዒዚ ቆይዳይዳ ዓኣ ሃኣኮ ሶኦራኒ ሶኦሮ ዓንዶ ኩጫ ዓርቄሢሮ ሶኦሪ ጌኤሼሢኮ ጊንፃ ኮዦ ዓኣፖ ኮናይዳ ዋሂ፥ ዲኢሮ ጋዓንቴ ባይቁዋ ታሚና ሚቻንዳኔ” ጌዔኔ። 18ዬያጉዲ ሃሣ ዮሓኒሴ ዱማ ዱማ ጎይሢና ዴሮ ዞሪ ኮዦ ሃይሶ ዔያቶም ኬኤዜኔ። 19ጌሊላ ዓጮ ዎይሣ ሄሮዲሴ ጋዓንቴ ጌርሲ ፒልጶሴኮ ማቾ ሄሮዲያዳ ዔኬሢሮና ሜሌ ሚርጌ ፑርታ ባኣዚ ማዼሢሮ ዒዛ ዒ ጎሬኔ። 20ሄሮዲሴም ዬይ ፑርቱሞ ማዻ ቢያ ጊዶ ዒፄም ፑርቱሞይዳ ፑርቱሞ ቃሲሢና ዮሓኒሴ ቱዞ ማኣራ ቱኬኔ። 21ዓሳ ቢያ ማስቴሢኮ ጊንፃ ዬሱሴያ ማስቴኔ፤ ዒዚ ዒማና ሺኢቃ ጎይሣ ዓኣንቴ ጫሪንጫ ቡሊንቴም፥ 22ዓያና ጌኤሺያ ዶኦሌ ማሎና ማዒ ዒዛ ዑፃ ኬዴኔ፤ ዒማና “ኔኤኒ ታ ኔና ናሽካ ታኣኮ ናዓሢኬ፤ ኔኤና ታ ዎዛዻኔ” ጋዓ ዑኡሲ ጫሪንጫፓ ዋይዚንቴኔ። 23ዬሱሴ ዔርዚፆ ማዾ ዓርቃኣና ሌዓ ዒዛኮ ሓይሢታሚ ጉዴያኬ፤ ዒዚ ዓሶም ዮሴፔ ናይ ማላኔ። ዬይያ ዮሴፔ ዔኤሊ ናኣዚ፥ 24ዔኤሊ ማቲ ናኣዚ፥ ማቲ ሃሣ ሌዊ ናኣዚ፥ ሌዊ ሚልኪ ናኣዚ፥ ሚልኪ ዮና ናኣዚ፥ ዮና ዮሴፔ ናኣዚ፥ 25ዮሴፔ ማታቲዮ ናኣዚ፥ ማታቲዮ ዓሞፄ ናኣዚ፥ ዓሞፄ ናሆሜ ናኣዚ፥ ናሆሜ ዔስሊሜ ናኣዚ፥ ዔስሊሜ ናጌ ናኣዚ፥ 26ናጌ ማዖቴ ናኣዚ፥ ማዖቴ ማታቲዮ ናኣዚ፥ ማታቲዮ ሴሜዬ ናኣዚ፥ ሴሜዬ ዮሴፔ ናኣዚ ዮሴፔ ዮዳ ናኣዚ፥ 27ዮዳ ዮናኔ ናኣዚ፥ ዮናኔ ሬሴ ናኣዚ፥ ሬሴ ዜሬባቡሌ ናኣዚ፥ ዜሬባቡሌ ሳላቲያሌ ናኣዚ፥ ሳላቲያሌ ኔሪ ናኣዚ፥ 28ኔሪ ሚልኪ ናኣዚ፥ ሚልኪ ሃዲ ናኣዚ፥ ሃዲ ቆሳሜ ናኣዚ፥ ቆሳሜ ዔልሞዳሜ ናኣዚ፥ ዔልሞዳሜ ዔሪ ናኣዚ፥ 29ዔሪ ዮሴዔ ናኣዚ፥ ዮሴዔ ዔኤሊ ዔልዔዛሬ ናኣዚ፥ ዔልዔዛሬ ዮራሜ ናኣዚ፥ ዮራሜ ማፃቴ ናኣዚ፥ ማፃቴ ሌዊ ናኣዚ፥ 30ሌዊ ሲሞኔ ናኣዚ፥ ሲሞኔ ዪሁዳ ናኣዚ፥ ዪሁዳ ዮሴፔ ናኣዚ፥ ዮሴፔ ዮናኔ ናኣዚ፥ ዮናኔ ዔልያቂሜ ናኣዚ፥ 31ዔልያቂሜ ሜሊያ ናኣዚ፥ ሜሊያ ማይኔኔ ናኣዚ፥ ማይኔኔ ማፃቴ ናኣዚ፥ ማፃቴ ናኣታኔ ናኣዚ፥ ናኣታኔ ዳውቴ ናኣዚ፥ 32ዳውቴ ዒሴዬ ናኣዚ፥ ዒሴዬ ዒዮቤዴ ናኣዚ፥ ዒዮቤዴ ቦዔዜ ናኣዚ፥ ቦዔዜ ሳልሞኔ ናኣዚ፥ ሴልሞኔ ናዖሶኔ ናኣዚ፥ 33ናዖሶኔ ዓምናዳቤ ናኣዚ፥ ዓምናዳቤ ራሜ ናኣዚ፥፥ራሜ ዓርኔ ናኣዚ፥ ዓርኔ ሄፂሮኔ ናኣዚ፥ ሄፂሮኔ ፔርሴ ናኣዚ ፔርሴ ዪሁዳ ናኣዚ፥ ዪሁዳ ያይቆቤ ናኣዚ፥ 34ያይቆቤ ዪሳቄ ናኣዚ፥ ዪሳቄ ዓብራሃሜ ናኣዚ፥ ዓብራሃሜ ታራ ናኣዚ፥ ታራ ናኮሬ ናኣዚ፥ 35ናኮሬ ሴሩጌ ናኣዚ፥ ሴሩጌ ሬዑ ናኣዚ፥ ሬዑ ፔሌጌ ናኣዚ፥ ፔሌጌ ዔቤሬ ናኣዚ፥ ዔቤሬ ሼላሄ ናኣዚ፥ 36ሼላሄ ቃይኒሜ ናኣዚ፥ ቃይኒሜ ዓርፓክሳዴ ናኣዚ፥ ዓርፓክሳዴ ሴሜ ናኣዚ፥ ሴሜ ኖሄ ናኣዚ፥ ኖሄ ላሜሄ ናኣዚ፥ 37ላሜሄ ማቶሳላ ናኣዚ፥ ማቶሳላ ሄኖኬ ናኣዚ፥ ሄኖኬ ያሬዴ ናኣዚ፥ ያሬዴ ሜላሊዔኤሌ ናኣዚ፥ ሜላሊዔኤሌ ቃይናኔ ናኣዚ፥ 38ቃይናኔ ሄኖሴ ናኣዚ፥ ሄኖሴ ሴቴ ናኣዚ፥ ሴቴ ዓዳሜ ናኣዚ፥ ዓዳሜ ፆሲ ናኣዚኬ ዔያታ ጋዓኔ።
Copyright
Learn More


text:
Erena on Facebook
Welcome to Radio Erena!
ዝበዝሓ ኣብያተ ትምህርቲ ዞባታት ኤርትራ፣ ስሩዕ ትምህርቲ ኣይጀመራን
መማህራን ናይ ዝበዝሓ ኣብያተ ትምህርቲ ዞባታት ኤርትራ፣ ነናብ ዝተመደብሉም ኣብያተ ትምህርቲ ክርከቡ ብዘይምኽኣሎም፣ ስሩዕ ትምህርቲ ክጅምር ከምዘይክኣለ ተሓቢሩ።
መ.ኤርትራ ኣብ ካናዳ ዝእክቦ ግብሪ ደው ከምዘይብሎ ገሊጹ
መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ካናዳ ካብ ዝርከቡ ዜጋታቱ ዝእክቦ ግብሪ ደው ከምዘይብሎ ምግላጹ፣ ናሽናል ፖስት ሓቢሩ።
መንግስቲ ኤርትራ፣ ኣብ ካናዳ ካብ ዝርከቡ ዜጋታቱ ብመንገዲ ኤምባሲ ኣቢሉ ክእክቦ ዝጸንሐ ናይ ክልተ ሚእታዊ ግብሪ፣ ደው ከብሎ መንግስቲ ካናዳ ድሕሪ ዘቕረቦ ውሳኔ’ዩ፣ መንግስቲ ኤርትራ ነዚ ዝገለጸ።
ቤት ትምህርቲ ኢጣልያ ዳግም ተኸፊታ
ናይ ስራሕ ውዕላ ከይተሐድስ ብመንግስቲ ተኸልኪላ ዝጸንሐት ኣብ ኣስመራ እትርከብ ቤት ትምህርቲ ኢጣልያ ዳግም ተኸፊታ።
ቤት ትምህርቲ ኢጣልያ ኣስመራ፣ ክትክክፈትን ኣባላታ ናብ ስርሖም ክምለሱን ዝተወሰነሉ ምኽንያት፣ ኣብ መንጎ መንግስታት ኤርትራን ኢጣልያን ብዝተበጽሐ ሓድሽ ስምምዕ ምዃኑ ኣጃንስያ ጆርናሊስቲካ ኢታልያ ዝተባህለ ማዕከን ዜና ኣፍሊጡ።
መ.ኤርትራ ኣብ የመን ዘለዉ ኤርትራውያን ስደተኛታት ናብ ሃገሮም ክመልሶም መዲቡ
መንግስቲ ኤርትራ ነቶም ኣብ የመን ዘለዉ ኤርትራውያን ስደተኛታት ናብ ሃገሮም ክመልሶም ምስ መንግስቲ የመን ይዘራረብ ከምዘሎ፣ መንግስታዊ ማዕከን ዜና የመን ሓቢሩ።
ብመሰረት ኣገልግሎት ዜና የመን ሳባ ዘቕረቦ ጸብጻብ፣ ብቀዳም ኣምባሳደር ኤርትራ ኣቶ ሙሳ ያሲን፣ ምስ ሚኒስተር ውሽጣዊ ጉዳያት የመን ዓብዱል ቓድር ቓታን ተራኺቡ ከምዝተዘራረበ ተፈሊጡ።
ሕብረት ኤውሮጳ ብኩነታት ኤርትራ ሻቕሎቱ ገሊጹ
27 ኣባላት ሃገራት ዝሓቖፈ ሕብረት ኤውሮጳ፣ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ከምዘተሓሳሰቦ ካብ ብራስለስ ዝተመሓላለፈ ሓበሬታ ኣፍሊጡ።


text:
Erena on Facebook
ዜና ኤርትራ
ኣብ እስራኤል፣ ግፋ ኤርትራውያን ተኻይዱ
Radio Erena: 28 December 2016
ሓይልታት ኢሚግሬሽን እስራኤል፡ ኣብ ከተማ ፔታኽ ቲክቫ ግፋ ኤርትራውያን ስደተኛታት ከምዘካየዱ ወኪል ሬድዮ ኤረና ካብታ ሃገር ሓቢሩ።
እዚ ናብ ሰሉስ 27 ታሕሳስ ኣብ ዘውገሐ ለይቲ ዝተኻየደ ግፋ ኤርትራውያን፣ ከም መቐጸልታ ናይቲ ሚኒስትሪ ውሽጣዊ ጉዳያትን ኢመግረሽን እስራኤል፡ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታት ከካይድዎ ዝጸንሑ ምእሳርን "ብፍታዎም" ኣብ ትሕቲ ዝብል ግዱድ ናይ ምጥራዝ ኣገባብን'ዩ።
ኣብቲ ግፋ ዝተዋፈሩ፣ ፍሉይ ልብሲ ዝወደዩ ሓይልታት ክፍሊ ኢምግሬሽን፣ ገዛ ገዛ እናኣተው ኣብ ዘካየድዎ ግፋ ነንዝሓዝዎም ኤርትራውያን እናከላበቱ ብፍሉይ ናብ ዝተዳለዋ ጸዓዱ ሚኒባሳት ሰቒሎም ከምዝወሰድዎም ተፈሊጡ።
ኣብ ኣስመራ፣ ከባቢ ቀሓውታ፣ ኣብ ድሮ ልደት ፈረንጂ ኣብ ጸሎት ዝነበሩ 10ታት ኣመንቲ ክርስትና ተቐይዶም
Radio Erena: 28 December 2016
መንግስታት ዝተፈላለየ ሃገራት ዓለም ብምኽንያት በዓላት ልደትን ሓድሽ ዓመትን ንእሱራት ምሕረት ኣብ ዝገብርሉ ዘለዉ እዋን፣ መንግስቲ ኤርትራ ድማ ኣብ ከተማ ኣስመራ፣ ከባቢ ቀሓውታ፣ ኣብ ጸሎት ዝነበሩ 10ታት ኣመንቲ ክርስትና ከምዝቐየደ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
ሓይልታት ጸጥታ መንግስቲ ኤርትራ፣ ነቶም ኣብ ቀሓውታ ኣብ ዝርከብ መንበሪ ገዛ፣ ኣብ ድሮ ልደት ፈረንጂ፣ ጾምን -ጸሎትን ዝገብሩ ዝነበሩ 10ታት ኤርትራውያን፣ ጫማታቶም ብምምንዛዕ፣ ጥራይ ኣእጋሮም ፒክ-ኣፕ ኣብ ዝዓይነታ መኪና ጽዒኖም ናብ ዘይተፈልጠ ቦታ ከምዝወሰድዎም እቶም ምንጭታት ኣረጋጊጾም።
ስድራቤታት እቶም፣ ኣብ ድሮ ልደት ፈረንጂ ዝተቐየዱ ኤርትራውያን ኣመንቲ ክርስትና፣ ኣብ ፈቐዶ ኣብያተ ማእሰርቲ ይደልይዎም ከምዘለው ኣመልኪቶም።
ብዝሒ ተጠቀምቲ ሞባይል ኣብ ኤርትራ 7.5% ጥራይ ምዃኑ ተሓቢሩ
Radio Erena: 27 December 2016
ኣብ ኤርትራ፣ ብዝሒ ተጠቀምቲ ኣገልግሎት ሞባይል ቴሌፎን 7.5 ካብ ሚእቲ ጥራይ ምዃኖም፣ ኣብ ኣገልግሎታት ርክባት መጽናዕቲ ዘካይድ ኣህጉራዊ ትካል ቡድ ኮም ሓቢሩ።
እቲ ንዝተፈላለያ ኩባንያታት ወሃብቲ ኣገልግሎት ቴሌፎንን ኢንተርነትን ብምውካስ መጽናዕቲ ዘካይድ ኣህጉራዊ ትካል፣ ኣብ ዘቕረቦ ጸብጻብ፣ ኣብ ኤርትራ ብመንግስቲ ዝውነን እንኮ ወሃቢ ኣገልግሎት ተሌፎንን ኢንተርነትን (ኤሪተል) ከምዘሎ ብምጥቃስ፣ ክሳብ መፋርቕ 2016 ኣብ ዝነበረ ግዜ፣ 5.5 ሚልዮን ካብ ዝተገምገመ ብዝሒ ህዝቢ ኤርትራ፣ እቲ ትሕቲ ፍርቂ ሚልዮን ጥራይ'ዩ ናይ ሞባይል ሲም ካርድ ክውንን ክኢሉ።
ፕረዚደንት ኢሳይያስ፣ እገዳ ክልዓለ ዝጽውዕ ደብዳቤ ናብ ሓያሎ መራሕቲ ሃገራት ልኢኹ
Radio Erena: 28 December 2016
ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ፣ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝተነብረ እገዳ ክልዓለ ዝጽውዕ ደብዳቤ ናብ ሓያሎ መራሕቲ ሃገራት ከምዝልኣኸ ሚኒስተር ዜና ኤርትራ ኣቶ የማነ ገብረመስቀል ብመንገዲ ትዊተር ኣብ ዘመሓላለፎ ሓበሬታ ኣፍሊጡ።
እቲ ፕረዚደንት ኣብ መልእኽቱ፣ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ን7 ዓመታት ተነቢሩ ዘሎ "ዘይሕጋዊ'ዩ" ዝበሎ እገዳ ክልዓል ብምጽዋዕ፣ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ዝፈጸሞ በደል ብምዝክኻር፣ ኣብዚ እዋን'ዚ'ውን ኣብ ክንዲ ብበደሉ ዝጠዓስን ንህዝቢ ኤርትራ ዝኽሕስን፣ ክቐጽዖ'ዩ ዝርአ ዘሎ ምባሉ እቲ ናይ ትዊተር ሓበሬታ ይጠቕስ።
እቲ ናይ ትዊተር ሓበሬታ ብተወሳኺ፣ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣብ ደብዳቢኡ ኢትዮጵያ ሉኣላዊ መሬት ኤርትራ ወሪራ ክነሳ፣ ኣህጉራዊ ማሕበረ ሰብ ዝኾነ ስጉምቲ ብዘይምውሳዱ መንግስቲ ኤርትራ ዘለዎ ተቓውሞ ይገልጽ።
መራሕቲ ግብጽን ጅቡትን ኣብ ዝተፈላለየ ጉዳያት ስምምዕ ይኽትሙ
Radio Erena: 27 December 2016
ፕረዚደንት ጅቡቲ እስማዒል ዑመር ጉለ፣ ፕረዚደንት ዓብደልፈታሕ ኣል ሲሲ ብዝገበረሉ ዕድመ መሰረት፣ ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ንምፍጻም ሰኑይ 26 ታሕሳስ ናብ ግብጺ ከምዝኣተወ ማዕከናት ዜና እታ ሃገር ሓቢረን።
ዕላማ ዑደት ፕረዚደንት ጅቡቲ ናብ ግብጺ፣ ብዘይካ'ቲ ኣብ መንጎ ክልትኤን ሃገራት ዘሎ ዝምድና ንምድልዳል ዝግበር ተበግሶታት፣ ብዛዕባ'ቲ ስዑዲ ዓረብ ኣብ ጅቡቲ እትሃንጾ ወትሃደራዊ መዓስከርን ምስ ኢትዮጵያ ዘሎ ዝምድናን ከተኩር ምዃኑ ይግለጽ።
ብዘይካ'ዚ'ውን፣ ክልቲኦም መራሕቲ፣ ዝምድና ኤርትራን ጅቡትን ናብ ንቡር ዝምለሰሉ ተኽእሎታትን ግብጺ ክትጻወቶ እትኽእል ናይ መንጎኝነት ተራን ክዝትዩ ምዃኖም ማዕከን ዜና ኣል ምስር ኣልዮም ትእንፍት።


text:
1እንሆ ድማ ጴጥሮስን ዮሓንስን ብታሽዐይቲ ሰዓት ብጊዜ ጸሎት ናብ ቤተ መቕደስ ይድይቡ ነበሩ። 2ካብ ዝውለድ ጀሚሩ ዝመጽጕዐ ሓደ ሰብኣይ ነበረ ካብቶም ናብ ቤተ መቕደስ ዝኣትዉ ምጽዋት ምእንቲ ኽልምን ከዓ ፀይሮም ዕለት ዕለት ኣብታ ጽብቕቲ እትብሃል ኣፍ ደገ ቤተ መቕደስ የቐምጥዎ ነበሩ። 3ንሱ ድማ ጴጥሮስን ዮሓንስን ናብ ቤተ መቕደስ ክኣትዉ እንተለዉ ምስ ረአዮም ክምጽውቱሉ ለመኖም። 4ጴጥሮስ ምስ ዮሓንስ ኮይኑ ናብኡ ኣተኲሩ እናጠመተ ናባና ጠምት! በሎ። 5ንሱ ኸዓ ካብኣቶም ምጽዋት ዝረክብ መሲልዎ ኣተኲሩ ጠመቶም። 6ጴጥሮስ ድማ ወርቅን ብሩርን የብለይን፤ እቲ ዘለኒ ግና እህበካ ኣለኹ፤ ብስም ናይ ናዝሬት ኢየሱስ ክርስቶስ ተሥእ እሞ ኺድ! በሎ። 7ብየማነይቲ ኢዱ ኂዙውን ኣተሥኦ፤ ሽዑ ንሽዑ ኣእጋሩን ዓክዓካሪቶኡን ጸንዐ። 8ብድድ ኢሉ ኸዓ ደው በለ እሞ ኽወሳወስ ጀመረ። እናተወሳወሰን እናዘለለን ድማ ምስኣቶም ናብ ቤተ መቕደስ ኣተወ። 9ኲሎም እቶም ሕዝቢ ድማ ብእግሩ እናኸደን ንእግዚኣብሔር እናመስገነን ረአይዎ። 10ንሱ እቲ ኣብታ ጽብቕቲ እትብሃል ኣፍ ደገ ቤተ መቕደስ ተቐሚጡ ምጽዋት ዝልምን ዝነበረ ምዃኑ ምስ ኣለለይዎ በቲ ኣብ ልዕሊኡ ዝተገብረ ተኣምር ተደነቑን ተገረሙን። 11ነቲ ዝሓወየ ሰብኣይ ምስ ጴጥሮስን ዮሓንስን ኃቢሩ እንተሎ እቶም ሕዝቢ ብምሉኦም ብዓብዪ ምግራም ናብኣቶም ናብቲ ገበላ ሰሎሞን ተብሂሉ ዝጽዋዕ ጐየዩ። 12ጴጥሮስ ነዙይ ምስ ረአየ ነቶም ሕዝቢ ኸምዙይ በሎም፦ ኣቱም ሰብ እስራኤል ንምንታይ በዙይ ትግረሙ? ብኃይልና ወይ ብጽድቅና ነዝ ሰብ እዙይ ክኸይድ ከም ዝገበርናዮኸ ንምንታይ ንኣና ትጥምቱ ኣለኹም? 13ኣምላኽ ኣቦታትና ኣምላኽ ኣብርሃምን ይስሓቅን ያዕቆብን ንወዱ ኢየሱስ ኣኽበሮ፤ ንስኻትኩም ግና ነቲ ጲላጦስ ይፈታሕ› ኢሉ ዝፈረደሉ ኣኅሊፍኩም ሃብኩምዎ፤ ኣብ ቅድሚ ጲላጦስ ከዓ ኸሓድኩምዎ። 14ንስኻትኩም ነቲ ቕዱስን ጻድቕን ክሒድኩም እቲ ቐታል ነፍሲ ኽፍትሐልኩም ለመንኩም። 15ነቲ ወሃብ ሕይወት ድማ ቐተልኩምዎ፤ ንእኡ ግና እግዚኣብሔር ካብ ምዉታን ኣተሥኦ፤ ንሕና ኸዓ ነዙይ ምስክር ኢና። 16ብስሙ ብምእማን ነዝ እትርእይዎን እትፈልጥዎን ሰብ ኣጽንዖ። እታ ብኢየሱስ ምእማን ድማ ኣብ ቅድሚ ዂልኻትኩም ምሉእ ጥዕና ሃበቶ። 17ሕዚ ድማ ኣኅዋተይ! ከምቶም መራሕትኹም ነዙይ ብዘይ ምፍላጥ ከም ዝገበርክምዎ እፈልጥ ኣለኹ። 18እግዚኣብሔር ግና ክርስቶስ መከራ ኽቕበል ከም ዘለዎ ኣቐዲሙ ብኣፍ ኲሎም ነቢያት ከም ዝተዛረቦ ኸምኡ ፈጸሞ። 19እምበኣር ኃጢኣትኩም ምእንቲ ኽድምሰሰልኩም ካብ ገጽ እግዚኣብሔርውን ዘመን ምሕዳስ ምእንቲ ኽመጸልኩም 20ነቲ ኣቐዲሙ ንኣኻትኩም ዝኃረዮ ኢየሱስ ክርስቶስ ምእንቲ ኽሰደልኩም ተነስሑን ተመለሱን። 21ከምቲ ዝተነገረኩም እግዚኣብሔር ካብ ጥንቲ ብኣፍ ቅዱሳን ነቢያቱ ዝተዛረቦ ዂሉ ነገር ዝሕደሰሉ ዘመን ክሳዕ ዝመጽእ ሰማይ ንኢየሱስ ክቕበሎ ይግባእ እዩ። 22ሙሴውን እግዚኣብሔር ኣምላኽኩም ከምቲ ንኣይ ዘተሥአ ካብ ኣኅዋትኩም ነቢይ ከተሥአልኩም እዩ፤ ንሱ ዝብለኩም ኲሉ ኸዓ ስምዕዎ። 23እንሆ እታ ነቲ ነቢይ እቱይ ዘይትሰምዕ ነፍሲ ኹላ ካብ ሕዝባ ተፈልያ ኽትንቀል እያ› በለ። 24ኲላቶም ነቢያት ካብ ሳሙኤል ጀሚሮም ክሳዕ እቶም ብድኅሪኡ ዝነበሩ ብዛዕባ እዘን መዓልትታት እዚኣተን እዮም ዝተናገሩ። 25ንስኻትኹም ውሉድ ነቢያትን ውሉድ እቲ እግዚኣብሔር ዝሠርዖ ሥርዓትን ኢኹም። ንኣብርሃም ኲሎም ኣሕዛብ ምድሪ ብዘርእኻ ኽባረኹ እዮም› ኢሉ ምስ ኣቦታትና ዝኣተዎ ውሉድ ኪዳን ኢኹም። 26እግዚኣብሔር ንነፍስ ወከፍኩም ካብ ክፍኣትኩም ተመሊስኩም ምእንቲ ኽባርኸኩም ንወዱ ኣተሢኡ ቕድሚ ዂሉ ናባኻትኩም ለኣኾ።
Copyright
Learn More


text:
1ዓካሪ፤ ኑኡኮ ዓዳሢ፥ ዓብራሃሜ “ዴንቄኔ” ኑ ጋዓሢ ዓይጌንዴዳይ? 2ዓብራሃሜ ዎንዴ ፂሌሢ ማዾና ማዔያታቴ ዒ ሄርሺንታንዳ ባኣዚ ዴንቃንዳዖኬ፤ ጋዓንቴ ዒ ፆሲ ቤርታ ሄርሺንታኒ ዳንዳዑዋሴ። 3ዓይጎሮ ጌዔቴ፦ “ዓብራሃሜ ፆሲ ጉሙርቄሢሮ ጉሙርቂጻ ዒዛኮ ፂሉሞ ማዒ ፓይዲንቴኔ” ጌይንቲ ፃኣፒንቴኔ። 4ማዾ ማዻ ዓሲም ማዾ ዛሎ ዒንጊንታ ባካ ዒዛኮ ዎልቆ ዛሎኬ፤ ጉሪ ዒንጎያቱዋሴ። 5ዓሲ ኮሺ ባኣዚ ማዺባኣያ ማዔቴያ ጎሞ ዓሶ ፂሊሳ ፆዛሢ ጉሙርቄቶ ጉሙርቂጻ ፂሉሞ ማዒ ዒዛም ፓይዲንታንዳኔ። 6ዳውቴ፤ ዓሲ ኮሺ ማዼ ዛላሮቱዋንቴ ፆሲ ጉሪ ፂሊሳ ዓሲ ዓንጂንቴያ ማዒጾ ዔርዛዖ፦ 7“ዻቢንታ ዓቶም ጌይንቴዞንሢና ጎሞዋ ሓሾና ዓሳ ዓንጂንቴያኬ! 8ፆሲ ጎሞ ዒዛኮ ዓርቂባኣ ዓሢ ዓንጂንቴያኬ!” ጌዔኔ። 9ዓካሪ ዬይ፥ ዳውቴ ኬኤዜ፥ ዓንጃ ዓቲንቶ ቤርቶ ቲቂንቴ ዓሶም ሌሊሞ? ቲቂንቲባኣ ዓሶማኣ ኬኤዜይ? ቲቂንቲባኣዞንሢማኣ ኬኤዜኔ። ዓይጎሮ ጌዔቴ:- “ዓብራሃሜ ፆሲ ጉሙርቄሢሮ ጉሙርቂጻ ዒዛኮ ፂሉሞ ማዒ ዒዛም ፓይዲንቴኔ” ኑ ጌዔኔ። 10ዓብራሃሜኮ ጉሙርቂጻ ፂሉሞ ማዒ ፓይዲንቴሢ ዓይዴዳይ? ዓቲንቶ ቤርቶ ቲቂንቶኮ ቤርታሞ? ጊንጻኣዳይ? ዓቲንቶ ቤርቶ ቲቂፆኮ ቤርታኬ፤ ጊንፃኣቱዋሴ። 11ዓብራሃሜ ዓቲንቶ ቤርቶ ቲቂንታንዳሢኮ ቤርታ ዒዛኮ ጉሙርቂጻ ፂሉሞ ማዒ ዒዛም ፓይዲንቴሢ ዔርዛንዳ ማላታ ማዓንዳጉዲ ዓቲንቶ ቤርቶ ዒ ቲቂንቴኔ፤ ዬያሮ ዓብራሃሜ ዓቲንቶ ቤርቶ ቲቂንቱዋዖ ጉሙርቃዞንሢና ጉሙርቂጻኣ ፂሉሞ ማዒ ፓይዲንታዞንሢኮ ቢያ ዓዶኬ። 12ዬያጉዲ ሃሣ ዓብራሃሜ ዓቲንቶ ቤርታ ቲቂንቴዞንሢኮዋ ዓዶኬ፤ ዓቲንቶ ቤርቶ ቲቂንቴዞንሢኮ ዓዶ ማዔ ጎይጻ ዔያቶኮ ዓቲንቶ ቤርቶ ቲቂንቶና ሌሊቱዋንቴ ዒዚ ዓቲንቶ ቤርቶ ቲቂንቶኮ ቤርታ ዓኣ ዒዛኮ ጉሙርቂጾጉዴያ ዔያታ ጉሙርቄሢሮኬ። 13ዓብራሃሜ ፔ ዜርፆና ዓጮ ዻካላንዳያታሢ ፆሲ ዒዛም ሃጊ ማዓንዳ ዎዛ ዒንጌኔ፤ ዬይ ዎዛ ጴዼሢ፦ ዓብራሃሜ ዎጎ ኩንሤሢሮቱዋንቴ ጉሙርቄሢሮና ጉሙርቂጻኣ ዒዛም ፂሉሞ ማዒ ፓይዲንቴሢሮኬ። 14ዬያ ሓጊ ማዓንዳ ዎዞ ዴንቃንዳዞንሢ ዎጎ ካፓ ዓሶንሢ ማዔቴ ጉሙርቂሢ ፓሡዋ ባኣዚ ማዓኔ፤ ዒንጊንቴ ዎዛኣ ጉሪ ማዓኔ ጌይሢኬ። 15ዎጌ ፆሲ ጎሪንቲ ዔኪ ዬዓኔ፤ ዎጌባኣያ ማዔቶ ጋዓንቴ ዎጌኮ ዑሣ ዓኣዺ ዻቦ ዻቢንቲ ባኣያ ማዓንዳኔ። 16ሃጊ ማዓ ዎዞኮ ዓይጻ ጉሙርቂሢኬ፤ ዬያሮ ዓብራሃሜ ዜርጻ ቢያ ዬያ ዔርቴ ዎዞ ፆሲኮ ኮሹሞ ዒንጊፆና ዴንቃንዳኔ፤ ዬይያ፡- ዎጎ ዛሎና ፂላዞንሢም ሌሊቱዋንቴ ዓብራሃሜጉዲ ጉሙርቂፆና ፂላንዳዞንሢማኣ ማዓንዳኔ፤ ዓብራሃሜ ጉሙርቂጾ ዛሎና ኑና ቢያሢኮ ዓዶ ማዔሢሮኬ። 17ዬይ ያዺ ማዔሢ፡- “ሚርጌ ዴሬኮ ታ ኔና ዓዶ ማሄኔ” ጌይንቲ ፃኣፒንቴ ጎይጾናኬ። ዬያሮ ዓብራሃሜ ጉሙርቄ ፆዛሢ፥ ሓይቄሢያ ዔቂሳሢና ባኣ ባኮዋ ዓኣያ ማዓንዳጉዲ ማሃ ፆዛሢኮ ቤርታ ሃጊ ማዓ ዎዛ ዒዛኮ ዶዲኬ። 18ዓብራሃሜ ጉሙርቂሢና ሃጊ ማዓ ዎዛ ጌሤሢ፡ ዓይጎ ባኣዚያ ሃጊ ማዓ ዎዛ ማሆንዶ ባኣዚ ባኣያይዳኬ፤ ዬያሮ፦ “ዜርጻ ኔኤኮ ዬያጉዲ ሚርጋንዳኔ” ጌይንቲ ፃኣፒንቴ ጎይጾና ሚርጌ ዴሬኮ ዒ ዓዶ ማዔኔ። 19ሌዓ ዒዛኮ ፄኤታ ሄላያ ማዔ፥ ጋርቼ ዓሲታዖ ዒዛንታ ማቾ ሳኣራንታ ጋርቺ ሾዓኒ ዔያታ ዳንዳዑዋኣሢ ዔሬቴያ ፆሲ ጉሙርቂጾ ዒ ሼሌዒሲባኣሴ። 20ጉሙርቂጾና ዒዚ ዶዲ ፆሲ ቦንቼያፓዓቴም ፆሲ ዒንጌ ሃጊ ማዓ ዎዛ፦ “ማዓያሞ ማዑዋያዳይ?” ጌይ ማሊባኣሴ። 21ዓይጎሮ ጌዔቴ ፆሲ ዒዛም ዒንጌ ዎዞ ኩንሣኒ ዳንዳዓሢ ዒ ዔሬሢሮኬ። 22ዓብራሃሜኮ ጉሙርቂጻ ፂሉሞ ማዒ ፓይዲንቴሢ ዬያናኬ። 23ጋዓንቴ፦ “ፂሉሞ ማዒ ዒዛም ፓይዲንቴኔ” ጋዓ ቃኣላ ጻኣፒንቴሢ ዓብራሃሜም ሌሊቱዋንቴ፥ 24ኑማኣ ማዓያኬ፤ ጎዳ ዬሱሴ ሃይባፓ ዔቂሴ፥ ፆዛሢ ኑ ጉሙርቃሢሮ ኑማኣ ኑ ጉሙርቂጻ ፂሉሞ ማዒ ፓይዲንታንዳኔ። 25ዬይ፤ ኑ ጎዳሢ፥ ዬሱሴ ኑ ጎሞሮ ሃይቢም ዓኣሢንቲ ዒንጊንቴሢና ኑናኣ ፂሊሳኒ ሃይባፓ ዔቄሢኬ።
Copyright
Learn More


text:
ብኩርንኩሪት ኣሲሮም ብስለፍ ብረትን ብርግፂትን ወቒዖም ዘይመነውዎም ኣረሜናት ወታደራት ጀብሃ ጉምረት ዝበሃል በሊሕ እሾክ ብዘለዎ ተኽሊ ቆሪፆም መላእ ኣካላቶም ደም ክሳብ ዝነዝዕ ብጭካነ ቀጥቀጥዎም። ማእለያ ዘይብሉ መስካሕኽሒ ግፍዒ ኣባላት ጀብሃ በዚ ኣየብቀዐን። ናብ ኤርትራ ንሳዋ ሒዞምዎም ከዱ። ኣብ ሳዋ ኣብ ዝርከብ መዓስከር ድማ ዳግም ተኣሲሮም ኣብ ባላ ክንጥልጠሉ ተገብረ። ከብዲ እግሪ እቶም ሽማግለታት ንመግረፍቲ ብዝጥዕም ተዳልዩ መዓልታዊ ብዘይ ምቁራፅ ንሽዱሽተ ወርሒ ተገሪፎም። ብምሒር ስቓይ ንቡር ሞት ተመንዮም ዝሰኣኑ ወለዲ ነብሶም ምድራዊ ስቓይ ፀጊባ ኣካላቶም ሳዕሪ ተረፈት።
ድሕሪ ሽዱሽተ ወርሒ ናብ ዓዶም ተመሊሶም። ኣይተ እሳቱ ለማ ላዕለዋይ ክፍሊ ቆርበት ከብዲ እግሮም በብእዋኑ እናተገፈፈ ዓዲ ውዒል ኮኑ። መላእ ኣካላቶም በቲ መግረፍቲ ስለ ዝማሰነ ንምግላፁ ዝኸብድ ቃንዛ ነይርዎ። መሬት ንምርጋፅ እንትደልዩ ጨርቂ ጠምጢሞም እንትንቀሳቐሱ ዝረኣየ ህዝቢ፣ ጫፍ ግፍዒ እቶም ውድባት የስካሕክሖን ይሕሞን ነይሩ። ኣይተ እሳቱ መወዳእታ በቲ ኣረሜናዊ ተግባር ንኽትሓስቦ እውን ብዘሕምም መልክዑ ካብዛ ዓለም ብሞት ተፈልዮም።
ነዚ ጀብሃ ኣብ ልዕል ህዝቢ ኩናማ ዘውረዶ ስቓይ፣ ተኸታታሊ ኲናት ኢድዩን ጨፍጫፍ ደርግን ዝረኣየን ዝሰምዐን መንእሰይ ብሄረሰብ ኩናማ ሕራንኡ ተጎሃሃረ፤ ምስ ህወሓት ምስላፉ ብናህሪ ወሰኸ። ቅድሚኡ ናብ ጀብሃ ኣትዮም ዝነበሩ ተወለድቲ እቲ ብሄር ነቲ ስርዓት ጠንጢኖም ፀጥታ ዓዲ ዝሕልው ምልሻታት ኮይኖም ተጋደሉ። ብሄረሰብ ኩናማ እቲ ኣብ ውሽጡ ተደጒሉ ዝነበረ ምስ ህወሓት ናይ ምፅንባር ድሌት ብጋህዲ እንትወፅእ መትኒ ቃልሲ ተዘርጊሑ ህወሓትን ብሄረሰብ ኩናማን ማህፀንን ዕሸልን ኮይኖም ስምረቶም ዛይዱ። ብድሕሪ እዚ ሓርነት ህዝቢ ኩናማ ኮነ ህዝቢ ትግራይ ብቓልሲ ጥራሕ ከም ዝፍታሕ ኣሚኖም ቃልሶም ኣጠናኺሮም ቀፀሉ።
ፈኸምታ ምንቅስቓስ ስርዒት
ህወሓት ትርግታ ኣተሓሳስባን ሕቶታትን ባህጊን ህዝቢ ኩናማ ዝምልከት ሓበሬታ ንምርካብ ኣብ ውሽጢ እቲ ህዝቢ ኮይኖም ዝንቀሳቐሱ ኣባላት ስርዒት ተንቀሳቕስ ነበረት። ብፀላእቲ ዝዋደዱ ወራራት ብምፍሻል፣ ዝተደናገረ ብምምራሕ፣ እዋናዊ ሓበሬታ ኽብተንን ክባፃሕን ብምግባር ማእገር ብረታዊ ቃልሲ ኮይኖም ብሕቡእ ዕለታዊ ሓበሬታ ዝህቡ ኣባላት ብሄረሰብ ኩናማ ዝኾኑ ኣባላት ስርዒት እውን ኣሰሊፋ። ፈጊ ጉሌ ካብዚኦም ሓደ ነይሩ።
ተጋዳላይ ፈጊ ጉሌ ካብ 1968 ዓ/ም ጀሚሩ ውሽጣዊ ስርዒት ህወሓት ዝነበረ ተቓላሳይ እዩ። ነዊሕ እዋናት ዘቑፀረ ፃምእ ሓርነትን ፍትሓዊ ተጠቃምነትን ዘይምምላሱን ኣብ ርእሲ እቲ ህዝቢ ዝበፅሕ ጭቆናን ዘየቕሰኖ ፈጊ ብሕቡእ ንመናእሰይ ኣብ ምእማንን ኣብ ዓበይቲ በዓላት ብወሰታ ሓሳብ ትኽክለኛነት ህወሓት ብምርዳእ፣ መናእሰይ ብዝተፈላለዩ ኣጋጣሚታት እንታይነት ወያነ ክፈልጡ ኣብቲ ብሄረሰብ ዕላማታት ህወሓት ክሰፍሕ ዓብዪ ግደ ነይርዎ። ነቲ ረመፅ ፖለቲካዊ ኩነታት ተጠንቒቑ ብምሕላፍ ካብ ተጋደልቲ ህወሓት ልኡኽ ብምቕባልን ግብረ መልሲ ብምሃብን ነቲ ህዝቢ ፖለቲካዊ ንቕሓቱ ኣብ ምዕባይ ጅግንነት ዝፈፀመ ተጋዳላይ እዩ። ተጋዳላይ ፈጊ እዚ ኩሉ እንትገብር ክሳብ 1974 ዓ/ም ስርዒት ምዃኑ ዝፈልጥ ሰብ ኣይነበረን።
ድሕሪ ግዜ ግና ነቲ ከባቢ ዘመሓድሩ ዝነበሩ ዕሱባት ስርዓት ደርግ ነዚ ጉዳይ ብውሽጢ ስለዝፈለጥዎ ንፈጊ ኣብ ትሕቲ ቐይዲ ንምእታው ተረባረቡ። ነዚ ዕላማኦም ንምስኻዕ ላዕልን ታሕትን እንትብሉ ኣብ መዓልቲ ዕዳጋ ሓደ ስልቲ ረኺቦም። ንእሽተይ ወዱ ዝኾነ ሃይለ ፈጊ ኣብ ከተማ ሸራሮ ኣብ ትሕቲ ቁፅፅሮም እንተእትውዎ ነቲ ጉዳይ ሓዱሽ ዝኾኖ ሃይለ ተደናገፀ። ብዘይዝኾነ ይኹን መብርሂ ወላዲኡ ኣበይ ከም ዝርከብ ጥራሕ ብምሕታት ብሓይሊ ገረፍዎ። ኣብ መወዳእታ ጥሉል ሓበሬታ ስለዘይረኸብሉ ሰፊሕ ሓተታ ዘለዋ ፅሕፍቲ ንኣብኡ ኣይተ ፈጊ ጉሌ ንኽህቦ ኣፈራሪሖም ለኣኹዎ።
ኣይተ ፈጊ ነታ ደብዳቤ ተቐቢልዋ። ድሕሪ ነዊሕ ሰሓቕ “ፈጊ ንደርግ ኢዱ ክህብ ኢሎም ከመይ ይሓስብዎ” ዝብል ሕጫጨ ዝሓዘለ ዘረባ ብምዝራብ ንዕሱባት ደርግ ዘለዎ ንዕቐት ብጋህዲ ገለፀ። “ኣሽንኳይዶ ናብ ደርግ ክኣቱ ዝደናገር ሓይሊ ከይህሉ ክቃለስ እየ” ክብል ድማ ብዕሊ ተዛረበ። በዚ ጥራሕ ደው ኣየበለን፤ ነታ መልእኽታ ዝነዓቓ ወረቐት እውን ቀዲዱ ደርበያ። ብድሕሪ እዚ ናብ ደርግ ተፀንቢሮም ዝነበሩ መናእሰይ ናብ ደንበ ህወሓት ንምፅንባር ምስ ዓበይቲ ዓዲ ብዝገበሮ ፃዕሪ ሓሳቡ ኣብ ጫፍ ዓወት በፅሐ። ወያናይ ፈጊ ጉሌ ብዝዘርገሖ ግሁድ መትኒ ቃልሲ መንእሰይ ኩናማ ንኩሎም ሓይልታት መድሓርሓርቲ ዘለኣለማዊ መቓብሮም “ቃልስና ወያናይ ሓቦና” ብምባል ህዝቢ ድማ ንቃልሲ ህወሓት ብግልፂ ክሕብሕብን ክድግፍን ከኣለ።
ምግጥጣም ምስ መርበብ ህወሓት
ኣብ መንጎ ድሌት ብዙሓት ውድባት ተወጢሩ ዝነበረ ህዝቢ ትኽክለኛ መቃለሲ መስመሩ ዘለልየሉ ፀሓይ በረቐት። ደመና ዝዓሰሎ ናይ እቶም ሓሶት ጉልባብ ዝተኸደኑ ውድባት ኢድዩ፣ ጀብሃን ደርግን እናተግሃደ መፅአ። ዓበይቲ ዓዲ ብሄረሰብ ኩናማ ናብ ደርግ ተፀንቢሮም ዝነበሩ ኣባላት እቲ ብሄር ናብ ዓዶም ተመሊሶም ምስ ህወሓት ክስለፉ ወፍሪ ኣካየዱ። ህወሓት ንብሄረሰብ ኩናማ ፅላል ኮይና ግቡእ ጠመተ ምሃባ ዝሰምዑ ኣባላት ዕላማ እተን ዝኣተውለን ውድባት እውን ስለዘይጠዓሞም ናብ ዓዶም ተመሊሶም ምስ ውድብ ክቃለሱ ወሲኖም። ኣይተ ግርማይ ኣብዚ ጉዳይ ሓደ ተዘክሮ ኣለዎ።
እዋኑ 1972 ዓ/ም እዩ። ደርግ ብሓይሊ ንምጉባጥ ናብ ከባቢ ሸራሮ ተንቀሳቒሱ ነበረ። ብዝተፈላለየ ኣጋጣሚ ዘዕጠቖም ኣባላት ብሄረሰብ ኩናማ ምስ ሓይልታት ደርግ ተፀንቢሮም። ካብኣቶም ኣይተ ገ/ሚካኤል ገሪር ሓደ ነይሮም። ምስ በዓል ገዝአን ካብ ቦታ ናብ ቦታ ዝንቀሳቐሳ ሓሙሽተ ደቂ ኣንስትዮ ተወለድቲ ብሄረሰብ ኩናማ እውን ደርግ ብሆሊኮፕተር ናብቲ ከባቢ ኣምፂኡ መንበሪ ሰሪሑለን ተቐሚጠን ነበራ። ኣበይ ከባቢ ከምዘለዋ ግና ኣይፈልጣን። ካብኣተን በዓልቲ ቤት ኣይተ ገ/ሚካኤል ገሪር ዝኾና ወይዘሮ ታንጉ ሸጊ ምስተን ሓሙሽተ ደቂ ኣንስትዮ ዝነበራ ኮይነን ብዕድመ ካብ ኩለን ዝዓበያ እየን። ዝተረፋ ዕሸላት ህፃውንቲ ዝሓዘላን ዘንጠልጠላን እየን። ኩለንተናዊ ኩነታት እቲ ስርዓት ኣፅሊእወን ምድረ ዓደን ዝናፈቓ ወ/ሮ ታንጉ ኣብ ከባቢ ሸራሮ ከም ዘለዋ ፈሊጠን ኣለዋ። ብዘይ ዝኾነ ዕላማ ኮፍ ካብ ምባል ወፂአን ሰብኡተን ገዲፈን ዓደን ንኽኣትዋ ድማ ሓሳብ ኣቐረባ። ብሓሳብ እዘን ወላዲት ዝተስማዕምዓ ደቂ ኣንስትዮ ድሕሪ ውሱን ሙጉት ሰብኡተን ሓዊሱ ኩሎም ወታደራት ደርግ ክሳብ ዝወፍሩ ተፀበያ። ይኹን እምበር ከባቢ ስለዘይፈልጣ ኣንፈት ስሒተን ከይጠፍኣ ከቢድ ስግኣት ኮይንወንን። ኣንፈት ዝሕብረለን ሰብ እውን ኣይነበረንን።
ፍርሕን ጭንቀትን እተን ደቂ ኣንስትዮ ዝተረድኣ ወ/ሮ ታንጉ፣ ሸራሮ በበይ ከም እትርከብ ኣብ ጠረር ከባብታት ወፂአን ከፅንዓ ከምዝኽኣላን ብርግፅ ናብ መረበተን ንምምላስ ዘለወን ባህጊ ከም ዝሰምረለንን ኣረጋገፃለን። ብመሰረት እዚ እታ ኣብቲ ከባቢ ዝነበረት ሓይሊ ደርግ ናብ ኣረሜናዊ ልእኽቶኣ ምስ ወፈረት ንምልክት ሸራሮ እትርከበሉ ኣንፈት ብማዕዶ ኣፅኒዐን። ብፀልማት ንምጉዓዝ ድማ ምድላዋተን ዛዚመን።
ፀሓይ ናብ ሰፈራ ኣትያ መሬት ፀላም ካብ ዝኽደን ሽዱሽተ ሰዓታት ኣቑፂሩ ኣሎ። እተን ደቂ ኣንስትዮ ብመሪሕነት ወይዘሮ ታንጉ ካብ ዓይኒ ሓለውቲ እቲ መዓስከር ተኸዊለን ብፀልማት ጉዕዞ ጀሚረን ኣለዋ። ብዓበይቲ ኣእዋም ግጥም ዝበለ ጣሻታት እናጠሓሳ ጉዕዘአን እንትቕፅላ ዓዲ ደጎል በፅሓ። መንገዲ ስሒተን እየን። ዓዲ ደጎል ኣብ ዝርከብ ጫፍ ገደል ምብፀሐን ምስፈለጣ መሬት ዕንቚ ኾነተን። ንሰማይ ቋሕ ኢለን መማረፂ ዝሪኣሉ ጩራ ብርሃን የለን። ንድሕሪት ተመሊሰን ኣንፈት ብምቕያር ብዙሕ ሰዓታት ድሕሪ ምጉዓዝ ፃዕዳ ኣንበራ ናብ ዝበሃል ከባቢ ኣተዋ። ሐዚ እውን ግን ኣበይ ከም ዘለዋ ዝፈልጥኦ የብለንን። መንገደን እውን ብኡ ኣይኮነን።
ኣብዚ ከይዲ ጉዝምዝም ዝብል ድምፂ ሰባት ብቐረባአን እንትዳመፁ ሰምዓ። ኣቐዲሞም ሪአምወን እዮም። ዕጡቓት እዮም። “ኣብ ኢድ ወታደራት ደርግ ወዲቕና” ኢለን ኣዝየን ዝተደናገፃ ኣዴታት ንዝሓዝኦም ቆልዑ እናሓቖፋ ኣብ ሓደ ቦታ ተፀጊዐን ዝኸውን ነገር ብቀቢፀ ተስፋ ተፀበያ። ይኹን እምበር እቶም ዕጡቓት ናይ ደርግ ኣይኮኑን። ኣብ ርእሶም ሽርጥ ዝጠምጠሙ፣ ጋምባለ ዝዓጠቑ ተጋደልቲ ህወሓት እዮም። ዝርዝር ኩነታተን ሓቲቶም ድሕሪ ምርዳእ መዕረፊ ቦታን ምግብን ሃብወን። ብድኻምን ፍርሕን ሰንሰን ዝበለ ኣካላተን ሩፍታ ዝረኸበሉ ዕድል ምርካቡ ሓጎሰን ልክዕ ሰኣናሉ። ካብ ስቓይን መከራን ዝተናገፈ ሓዱሽ ንፋስ ህይወት እናመዓጓ ብዛዕባ መፃኢአን ባዕለን ንባዕለን ከዋግዓ ጀመራ።


text:
እታ እንኮ ሓላፍነታ ኣብ ማእከል ባንዴራና ምህላው ዝኾነ ቆጽሊ ኣውሊዐይ፡ ቅንያቱ ንስራሕ ከም ዘይተቐልቀለት ተፈሊጡ። ሃገራዊ ግቡኣ ጠንጢና ብስግረዶብ ተሸሪባ ከይትኸውን ይጥርጠር።
ኣውሊዐይ ንኹላቶም ባእታታት ባንዴራ ኤርትራ ትቕድሞም እያ፣ ብግድምና ። እቶም ካብ ፈለማ 1950ታት ጀሚሮም ዝፈልጥዋ ከምዚ ናይ ሎሚ ብጫ ካይኮነት'ዮም ዝዝክርዋ።
ወግዓዊ መዝገባት መንግስቲ ኤርትራ ንጉዳይ ምቅይያር ሕብሪ ኣውሊዐይ ኣመልኪቶም ዝህብዎ መብርሂ የልቦን፡ ይኹን ምበር ገለገለ ሰባት ሕብራ ዝቐየረት ኣንጻር ውልቀመላኽነት ተቓውሞ'ዩ ዝብሉ ኣለው (ኣነ)። ብምረት'ያ ቐምሲላ እምበር ሕብራ ኣይቀየረትን ዝብሉ ውን ኣለዉ። እዚ ኾይኑ እቲ፡ ኣውሊዐይ ነዚ ሎሚ ዝቐምሰለ ተስፋ ኤርትራውያን ብግቡእ ትለብሶ።
ሓንሳብ ሓንሳብ ባንዴራና ትንቢታዊ መልእኽቲ ዝሓዘለት ኮይኑ ይስመዓኒ። ከምቲ ኣብ እዋን ስትራተጂካዊ ምዝላቕ፡ ኣብ 70ታት ኮይኖም ንናጽነት ዝተነበይዎ፡ ከምኡ ደኣ ኣብ 90ታት ኮይኖም ንሎሚ ተነብዮምልና ከይኮኑ? ሓደ ርብዒ ቆጽለዋይ (ሕርሻዊ መርየት)፡ ሓደ ርብዒ ሰመያዊ (ባሕሪና)፡ ክንዲ ክልቲኡ ዝኸውን ድማ ቀይሕ ፍሳስ ደም ኤርትራውያን።
ወረ እቲ ቆጽለዋይ ሕብራሲ፡ እቲ ኩሉ ኤርትራዊ ዝምነዮ ልሙዕ መርየት ኤውሮጳ ደኣ ኸይከውን? እቲ ሰመያዊ ከኣ ነቲ ናብ ልሙዕ መርየት ክንበጽሕ ክንሰግሮ ዘሎና ባሕሪ መመልከተ። ኣብ ፈተነ ስግረዶብ ዝፈሰሰ ደም ውን ኣይወሓደን። ተነብዮምልና ብሓቂ።


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
ሌላ ምስ ጓል 102 ዓመት ‘ኢታይ አመተ ማርያም’
ቅድስት ቤተ ክርስቲያን፡ ብዘይ ኣፈላላይ ጾታን ወገንን ንዅሉ ሕዝበ ክርስቲያን ምስ እግዚአብሔር እተራኽብ መሣልል እያ። ኵሉ’ቲ ኣገልግሎታ ድማ ከከም መዓርጉን ደረጃኡን ብዘይ ኣፈላላይ ጾታ ብሓድነታዊ ፍቕሪ ይሥራሕ። በቲ ቕብኣት ዘለዎ ሥልጣኖም ካህናት ይቕድሱን ይዓጥኑን፣ ብኣንብሮተ እድ ዝተሾሙ ዲያቆናት’ውን ንኣገልግሎት ይራድኡን ይለኣኹን፣ ምእመናን’ውን ብሞያኦምን ገንዘቦምን ጕልበቶምን የገልግሉ።
ካብዚ ተፈልዩ ዘይርአ ኸኣ ግደ ምእመናት (ደቀ ኣንስትዮ) ኣብ ኣገልግሎት ቤተ ክርስቲያን እዩ። ኣብ ዘመነ ኦሪት በዓል ሣራ፡ ርብቃ፡ ኣስቴር፡ ዮዲት፡ ሶስና . . . ከምኡ’ውን ኣብ መዋዕለ ስብከት ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ በዓል ሃና ወለተ ፋኑኤል፡ ማርያም መግደላዊት፡ተውሳክ፡ . . . ሌላ ምስ ጓል 102 ዓመት ‘ኢታይ አመተ ማርያም’


text:
JW LIBRARY
ታሪኽ ተጠቐም—ዊንደውስ
ናብ ታሪኽ ኪድ
ነታ App Commands እትብል ምልክት ከፊትካ፡ ነታ ምልክት ታሪኽ ወይ History ድማ ጠዊቕካ፡ ዝርዝር እቲ ኣብ ቀረባ ግዜ ዘንበብካዮ ጥቕስታትን ዓንቀጻትን ክትርኢ ትኽእል ኢኻ። ነቲ ኣብቲ ታሪኽ ዘሎ ጥቕሲ ወይ ዓንቀጽ ጠዊቕካ ድማ፡ ናብቲ ጥቕሲ ወይ ዓንቀጽ ክትከይድ ትኽእል ኢኻ።
ታሪኽ ኣጽሪ
ነታ App Commands እትብል ምልክት ክትከፍታ፡ ኣብ ማውዝ ኮምፕዩተርካ ብየማናይ ሸነኽ ጠውቕ ወይ ካብ ላዕለዋይ ኩርናዕ ስክሪን ናብ ታሕቲ ገጽካ ገንጽል። ነቲ ዝርዝር ታሪኽ ክትከፍቶ እንተ ደሊኻ፡ ነታ ምልክት ታሪኽ ጠውቃ። ነቲ ዝርዝር ከተጥፍኦ እንተ ደሊኻ ድማ፡ ነታ Clear እትብል ምልክት ጠውቃ።
እዚ ትሕዝቶ እዚ፡ ካብ መጋቢት 2014 ጀሚሩ ኣብ JW Library 1.1 ይርከብ እዩ፣ እዚ ኣፕሊኬሽን እዚ ድማ፡ ኣብ Windows 8.0 ወይ ድሕሪኡ ኣብ ዝወጸ ዊንደውስ ይዓዪ እዩ። ነዚ ትሕዝቶ እዚ ኽትረኽቦ እንተ ዘይኽኢልካ፡ በጃኻ ነቲ ኣብ ትሕቲ “JW Library ተጠቐም—ዊንደውስ” ዘርእስቱ ዓንቀጽ ዘሎ ናይ ቀረባ ግዜ ለውጥታት ዚብል ንኡስ ኣርእስቲ ርአ።


text:
ሎሚ ፍቓድ የሆዋ ዚገብሩ ዘለዉ መን እዮም፧
ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኣብ ብዘላ ዓለም ዚርከቡ ዀይኖም፡ ካብ ኵሉ ዓሌታትን ባህልታትን እተዋጽኡ እዮም። ነዞም እተፈላለዩ ሰባት ሕብረት ከም ዚህልዎም ዝገበሮም እንታይ እዩ፧
ፍቓድ ኣምላኽ እንታይ እዩ፧
ኣምላኽ ፍቓዱ ኣብ መላእ ምድሪ ኺፍለጥ ይደሊ። ፍቓዱ እንታይ እዩ፧ ሎሚ ብዛዕባኡ ንኻልኦት ዚምህሩ ዘለዉኸ መን እዮም፧
ናይ የሆዋ መሰኻኽር ተባሂልና እንጽዋዕ ስለምንታይ ኢና፧
ስለምንታይ በዚ ስም እዚ ኽንጽዋዕ ከም ዝጀመርና ዜብርህ ሰለስተ ረቛሒታት ርአ።
ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ሓቂ ኸም ብሓድሽ እተረኽበ ብኸመይ እዩ፧
ነቲ መጽሓፍ ቅዱስ ዚምህሮ፡ ብልክዕ ተረዲእናዮ ኸም ዘለና፡ ከመይ ጌርና ርግጸኛታት ክንከውን ንኽእል፧
ኣብ ክርስትያናዊ ኣኼባታትና እንታይ ክትረክብ ኢኻ፧
ቅዱሳት ጽሑፋት ንምጽናዕን ንሓድሕድና ንምትብባዕን ኣብ ኣኼባታት ንእከብ ኢና። ንዓኻ እውን ሓንጐፋይ ኢሎም ኪቕበሉኻ እዮም።
ምስ ክርስትያን ብጾትና ምሕባርና ብኸመይ ይጠቕመና፧
ቃል ኣምላኽ ምስ ክርስትያናት ብጾትና ኽንሓብር የተባብዖም እዩ። ከምዚ ዝኣመሰለ ሕብረት ብኸመይ ኪጠቕመካ ኸም ዚኽእል ርአ
ኣኼባታትና ኸመይ ይመስል፧
ኣብ ኣኼባታትና እንታይ ከም ዚግበር ሓሲብካሉዶ ትፈልጥ፧ ኣብ ኣኼባታትና ምስ ተኣከብካ፡ ብጽፈት እቲ ኣብኡ እትረኽቦ ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስ ከም እትምሰጥ ዜጠራጥር ኣይኰነን።
ንኣኼባታትና ጽቡቕ እንኽደን ስለምንታይ ኢና፧
ኣከዳድናና ንኣምላኽ የገድሶ ድዩ፧ ንኣከዳድናናን ንኣመለኻኽዓናን ብዚምልከት ኣብ እንገብሮ ምርጫ፡ እንታይ ስርዓታት መጽሓፍ ቅዱስ መምርሒ ኸም ዝዀነና ርአ።
ንኣኼባታት ጽቡቕ ጌርና ኽንዳሎ እኽእል ብኸመይ ኢና፧
ኣብ ኣኼባታትና ቕድሚ ምእካብካ ኣቐዲምካ ምድላውካ ብዙሕ ንኽትጥቀም ኪሕግዘካ ይኽእል እዩ።
ኣምልኾ ስድራ ቤት እንታይ እዩ፧
እዚ መሰናድዎ እዚ፡ ናብ ኣምላኽ ንኽትቀርብን ንርክብ ስድራ ቤትካ ንኸተድልድልን ብኸመይ ኪሕግዘካ ኸም ዚኽእል ርአ።
ኣብ ዓበይቲ ኣኼባታት እንእከብ ስለምንታይ ኢና፧
ኣብ ዓዓመት፡ ኣብ ሰለስተ ፍሉይ ኣኼባታት ንእከብ ኢና። ካብዚ ኣኼባታት እዚ ብኸመይ ክትጥቀም ትኽእል፧
ዕዮ ስብከት መንግስቲ ኣምላኽ ብኸመይ እዩ ተወዲቡ፧
ነቲ የሱስ ዚጥቀመሉ ዝነበረ ኣሰባብኻ ኢና እንቐድሖ፧ ገለ ኻብዚ ኣሰባብኻ እንታይ እዩ፧
ፈላሚ እንታይ እዩ፧
ገሊኦም ናይ የሆዋ መሰኻኽር ኣብ ወርሒ 30, 50, ወይ ከኣ ዝያዳ ሰዓታት ኣብ ዕዮ ስብከት የሕልፉ። ከምኡ ንኺገብሩ ዚድርኾም እንታይ እዩ፧
ኣገልግሎት ሚስዮናውነት እንታይ እዩ፧
ሚስዮናዊ ምዃን እንታይ የጠቓልል፧ እንታይ ፍሉይ ስልጠና እዩ ዚውሃብ
ሽማግለታት ንጉባኤ ዜገልግሉ ብኸመይ እዮም፧
ሽማግለታት ኣብ ጉባኤ ዚመርሑ ብመንፈስ ዝበሰሉ ሰብኡት እዮም። እንታይ ሓገዝ እዮም ዚህቡ፧
ኣገልገልቲ ጉባኤ እንታይ ግደ ኣለዎም፧
ኣገልገልቲ ጉባኤ፡ እታ ጉባኤ ብጽቡቕ ንኽትንቀሳቐስ ይሕግዝዋ። ኵሎም ተኣከብቲ ኻብ ዕዮኦም ብኸመይ ከም ዚጥቀሙ ፍለጥ።
ገየሽቲ ሓለውቲ ብኸመይ ይሕግዙና፧
ገየሽቲ ሓለውቲ ሎሚ ንጉባኤታት ናይ የሆዋ መሰኻኽር ዚበጽሕወን ስለምንታይ እዮም፧ ካብ ምብጻሖም ብኸመይ ክትጥቀም ትኽእል፧
ኣብ ጭንቂ ንዚርከቡ ኣሕዋትና ብኸመይ ንሕግዞም፧
መዓት ኬጋጥም ከሎ፡ ነቶም እተጐድኡ ግብራዊ ሓገዝን መንፈሳዊ ምጽንናዕን ንምሃብ ብኡብኡ ረድኤት ንውድብ ኢና። ብኸመይ፧
እሙንን ኣስተውዓልን ባርያ መን እዩ፧
የሱስ መንፈሳዊ ምግቢ ብቐጻሊ ዚህብ ባርያ ኸም ዚሸይም ተመባጺዑ ነይሩ እዩ። እዚ ብኸመይ እዩ ዚግበር፧
ሎሚ፡ ኣመሓዳሪ ኣካል ብኸመይ ይዓዪ፧
ኣብ ቀዳማይ ዘመን፡ ሽማግለታትን ሃዋርያትን ዝሓቘፈት ንእሽቶ ጕጅለ፡ ኣመሓዳሪ ኣካል እታ ሽዑ ዝነበረት ክርስትያናዊት ጉባኤ ዀይና ተገልግል ነበረት። ሎሚኸ፧
ቤት-ኤል እንታይ እዩ፧
ቤት-ኤል ፍሉይ ዕላማ ዘለዎ ዜደንቕ ቦታ እዩ። ብዛዕባ እቶም ኣብኡ ዜገልግሉ ብዝያዳ ፍለጥ።
ኣብ ቤት ጽሕፈት ጨንፈር እንታይ ይግበር፧
በጻሕቲ ኣብ ዝዀነ ይኹን ኣብያተ ጽሕፈት ጨንፈርና ኺበጽሑ ይኽእሉ እዮም። ከምኡ ንኽትገብር ንዕድመካ።
ጽሑፋትና ዚጸሓፍን ዚትርጐምን ብኸመይ እዩ፧
ጽሑፋት ብልዕሊ 600 ቛንቋታት ንትርጕም ኢና። ስለምንታይ ኢና ኸምኡ እንገብር፧
ዓለምለኻዊ ዕዮና ብኸመይ ይምወል፧
ንዕዮና ብዛዕባ ምምዋል፡ ንውድብና ኻብ ካልኦት ሃይማኖታት ዚፈልያ እንታይ እዩ
ኣዳራሻት መንግስቲ ኣምላኽ ዚህነጽ ስለምንታይን ብኸመይን እዩ፧
ንቦታ ኣምልኾና “ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ” ኢልና እንጽውዖ ስለምንታይ ኢና፧ እዚ ብሒደት ወጻኢ ዚህነጽ ቦታ ኣምልኾና፡ ንጉባኤታትና ብኸመይ ከም ዚሕግዘን ብዝያዳ ፍለጥ።
ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ ኣብ ምክንኻን ብኸመይ ክትሕግዝ ትኽእል፧
ጽሩይን ጽቡቕ ጽገና እተገብረሉን ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ፡ ንኣምላኽና ውዳሰ የምጽኣሉ እዩ። ነቲ ኣብ ከባቢኻ ዚርከብ ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ ንምክንኻን፡ እንታይ መደባት እዩ ዚወጽእ፧
ቤተ መጻሕፍቲ ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ ብኸመይ ኪጠቕመና ይኽእል፧
ብዛዕባ መጽሓፍ ቅዱስ ዘሎካ ፍልጠት ምእንቲ ኺውስኽ፡ ምርምር ክትገብር ትደሊዶ፧ ናብ ቤተ መጻሕፍቲ ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ ምጻእ።
ኣብ ወብ ሳይትና እንታይ ኪርከብ ይከኣል፧
ብዛዕባናን ብዛዕባ እምነትናን ኰነ ብዛዕባ እቲ ዘሎካ ሕቶታት መጽሓፍ ቅዱስ ብዝያዳ ኽትፈልጥ ትኽእል ኢኻ።
ፍቓድ የሆዋ ኽትገብር ዲኻ፧
የሆዋ ኣምላኽ ብሓቂ የፍቅረካ እዩ። ንስኻኸ ኣብ መዓልታዊ ህይወትካ ንዕኡ ኸተሐጕሶ ኸም እትደሊ ብኸመይ ከተርኢ ትኽእል፧


text:
ምዕራፍ 21
ኣብታ ኣብ ናዝሬት እትርከብ ምኵራብ
የሱስ ካብ ጥቕልልቲ መጽሓፍ ኢሳይያስ ኣንበበ
ሰብ ናዝሬት ንየሱስ ኪቐትልዎ ፈተኑ
የሱስ ናብ ናዝሬት ምስ ተመልሰ፡ ኣብታ ኸተማ ሓጐስ ከም ዝዀነ ኣየጠራጥርን እዩ። ከመይሲ፡ ልዕሊ ሓደ ዓመት ይገብር ብዮሃንስ ኪጥመቕ ቅድሚ ምኻዱ፡ ጸራቢ እዩ ነይሩ። ናባታቶም ኣብ እተመልሰሉ ግዜ ግና ኣብ ርሑቕ ይኹን ቀረባ ግብርታት ሓይሊ ብምግባሩ እዩ ዚፍለጥ ነይሩ። ተቐማጦ እታ ዓዲ፡ ኣብ ቅድሚኦም ገለ ኻብቲ ግብርታት ኪገብር ከሎ ኺርእይዎ ተሃንጥዮም እዮም ነይሮም።
የሱስ ከም ልማዱ ናብታ ኣብቲ ዓዲ እትርከብ ምኵራብ ምስ ኣተወ፡ ህንጥዮቶም ወሰኸ። ኣብኣ ድማ ከምቲ ‘ሰንበት ሰንበት ኣብ ምኵራባት’ ዚግበር፡ ጸሎት ይግበርን ካብ መጻሕፍቲ ሙሴ ይንበብን ነበረ። (ግብሪ ሃዋርያት 15:21) ገለ ኻብቲ ትንቢታዊ መጻሕፍቲ እውን ይንበብ ነበረ። የሱስ ኬንብብ ምስ ተንስአ፡ ኣቐዲሙ ንነዊሕ ዓመታት ኣብታ ምኵራብ ይእከብ ብምንባሩ፡ ንብዙሓት ኣለልይዎም ኪኸውን ኣለዎ። ጥቕልልቲ መጽሓፍ ነብዪ ኢሳይያስ ድማ ተዋህቦ። ናብቲ ብዛዕባ እቲ ብመንፈስ የሆዋ እተቐብአ ቕቡእ ዚገልጽ ቦታ ቐልዐ፣ እዚ ጽሑፍ እዚ፡ ሎሚ ኣብ ኢሳይያስ 61:1, 2 ይርከብ።
የሱስ ድማ፡ እቲ ቕቡእ ንምሩኻት ምውጻእ ሓራ፡ ንዕዉራት ምርኣይ ከም ዚእውጅ፡ ከምኡ እውን ቅብልቲ ዓመት የሆዋ ኸም ዚሰብኽ ኣንበበ። ድሕሪኡ፡ ነታ መጽሓፍ ነቲ ኣገልጋሊ ሂብዎ ተቐመጠ። ኵለን ኣዒንቲ ኸኣ ናብኡ ኣተኲረን ይጥምታ ነበራ። ሽዑ፡ “እዚ ዝሰማዕኩምዎ ቕዱስ ጽሑፍ እዚ፡ ሎሚ ተፈጺሙ” ኺብሎም ጀመረ።—ሉቃስ 4:21።
እቶም ሰባት “በቲ ኻብ ኣፉ ዚወጽእ ጥዑም ዘረባ” ተገረሙ፡ ንሓድሕዶም እውን፡ “እዝስ ወዲ ዮሴፍ ደይኰነን፧” ይብሉ ነበሩ። የሱስ ግብርታት ሓይሊ ኺገብር ከሎ ኺርእይዎ ይደልዩ ኸም ዝነበሩ ስለ ዝፈለጠ ግና፡ “‘ሓኪም ንርእስኻ ኣሕዊ’ ዚብል ምስላ ኸም እትምስሉለይ፡ ‘እቲ ኣብ ቅፍርናሆም ከም ዝዀነ ዝሰማዕናዮ፡ ኣብዚ ኣብ ዓድኻ እውን ግበር’ ድማ ከም እትብሉኒ ርግጸኛ እየ” በሎም። (ሉቃስ 4:22, 23) እቶም ኣቐዲሞም ጐረባብቲ የሱስ ዝነበሩ፡ ንጥቕሚ እቶም ሰቡ ኢሉ ብቐዳምነት ኣብ ዓዱ ኼሕዊ ኸም ዚግብኦ ተሰሚዕዎም ኪኸውን ይኽእል እዩ። ስለዚ፡ የሱስ ሸለል ዝበሎም መሰሎም።
የሱስ ሓሳቦም ፈሊጡ፡ ካብ ታሪኽ እስራኤል ገለ ነጥብታት ጠቐሰሎም። ብዘመን ኤልያስ ኣብ እስራኤል ብዙሓት መበለታት እኳ እንተ ነበራ፡ ኤልያስ ግና ናብ ሓንቲ ኻባታተን ከም ዘይተላእከ ሓበሮም። የግዳስ፡ ናብ ሓንቲ ኣብታ ሰራጵታ እትብሃል ጥቓ ሲዶን እትርከብ ከተማ ዝነበረት እስራኤላዊት ዘይኰነት መበለት እዩ ዝኸደ፣ ኣብኡ ኸኣ ህይወት ዜድሕን ተኣምር ገበረ። (1 ነገስት 17:8-16) ብዘመን ኤልሳእ ድማ ኣብ እስራኤል ብዙሓት ድዉያት እኳ እንተ ነበሩ፡ ነብዪ ኤልሳእ ግና ነቲ ኻብ ሶርያ ዝመጸ ንእማን ጥራይ እዩ ኣንጺሁ።—2 ነገስት 5:1, 8-14።
እቶም ደቂ ዓዱ ነቲ ጥቕሚ ርእሶም ዚደልዩ ምዃኖምን እምነት ከም ዘይብሎምን ዜቃልዕ ታሪኻዊ ምስስል ምስ ሰምዑ እንታይ ገበሩ፧ እቶም ኣብታ ምኵራብ ዝነበሩ፡ ተቘጥዑ፣ ተንሲኦም ከኣ ካብታ ኸተማ ቐልጢፎም ኣውጽእዎ። ኬጽድፍዎ ኢሎም ድማ ናብ ገምገም እቲ ናዝሬት እተሰርሓትሉ ኸረን ወሰድዎ። የሱስ ግና ካብ ኢዶም ኣምለጠ፡ ብሰላም ከኣ ከደ። ድሕርዚ፡ የሱስ ናብታ ኣብ ሰሜናዊ ምዕራብ ገምገም ባሕሪ ገሊላ እትርከብ ቅፍርናሆም ከደ።


text:
ኣስመራ
አስመራ ዝዓበየትን ርእሲ ከተማን ኤርትራ እያ። ኣስታት 579 ሽሕ ዝኸውን ህዝቢውን ይቅመጥዋ። ካብቶም ቀንዲ እዱስትርያዊ ፍራያት ዐለባ፡ ዝተዐሸገ ስጋ፡ ቢራ፡ ሳእኒን ኣሕልታትን ይርከብዎም።
ታሪኽ[edit | edit source]
አስመራ አብ መበል ዐሰርተው ክልተ ክፍለ ዘመን ካብ ኣርባዕተ ማይቤት እያ ተመስሪታ ። ከም ዝዝንተው ፈለማ ገዛ ጉርቶም፣ ገዛ ሸለለ፣ ገዛ ሰረንሰር ን ገዛ አሰምዐ ዝተባህሉ አርባዕተ ማይ ቤት ይነብሩ ነይሮም ። ዝተጠቅሱ ማይ ቤታት አብ ሓደ ተጠርኒቦም ኣብ ከባቢኦም ንዝነብሩ ጎሓሉት ክስዕሩ ክኢሎም ። ድሕሪ ዚ ዓወት እዚ ኸኣ ነቲ ቦታ አርባዕተ አስመራ ዝብል ሓድሽ ሽም ሃብዎ። እቲ ምስኡ ጠቢቑ ዝዓበየ ብ ኢጣልያውያን ዝኸተመ ክፍሊ ኸኣ አስመራ ተባሂሉ ክፅዋዕ ጀመረ ። እታ ጥንታዊት ክፋል ግና ክሳብ ሕጂ ደቀባት ይሰፍርዋን ኣርባዕተ ኣስመራ ተባሂላ ትጽዋዕን ኣላ። ኣስመራ ብ 1889 ወረርቲ ሓይሊ ጥልያን ኣትዮም ኣኸቲሞም ቀይሕ ባሕሪ ናብ ከተማ ምጽዋዕ ዝበጽሕ መገዲ ባቡር ተሰሪሑላ


text:
[audioplayer file=”http://sallina.com///audio/Melekti-Wegahta/MELEKTI WEGAHTA 24-09-2016 EDITED.mp3″]
ባህርያት ሽፍታ ተኸዊሉ ኣይክወልን
ሕማቕ ኣጋጣሚ ኮይኑ ህዝቢ ኤርትራ ብዝሰርሖ ቅያን ጀግንነትን ካብ መግዛእቲ ባዕዲ’ኳ እንተተናገፈ ዳሕራዩ ዝገደደ ድሕሪ ናጽነት ኣብ ኢድ ሸፋቱ’ዩ ወዲቑ። ናጽነት ከይርኣያን ከየስተማቕራን ንባርነት ተሳጢሑ። ክፍኣት ግብርን ውዲትን እኽብካብ ሸፋቱ ኣብ ልዕሊ ህዝብና ዘውርድዎ ግፍዒ፡ ማእሰርትን ባርነታዊ መግዛእትን ከይኣክል ብውሽጥን ብደገን ባርዕ ሓዊ ኣሳዊሮም ግዳይ ሞትን ስንክልናን’ዮም ጌሮሞ።
ኤርትራዊ ኣብ ውሽጢ ሰላም ርሒቓቶ ምስ ጎረባብቱ ከይሳነ ድማ ኵናት ብምጽሕታር ብዘይ ፈታዊ በይኑ ክተርፍ’ዩ ተጌሩ። ንርብዒ ዘመን ዝኣክል ኣብ ደሴት ሲኦል ተኸቢቡ ብፍርሕን ራዕድን ዘይንቀሳቐስ ድውይ ፍጡር ኮይኑ ስጋብ ሕጂ ኣብ ስግኣት ይነብር’ሎ።
ኢሳይያስ ዝመርሖ ጉጅለ ጥፍኣት ኣብ ውሽጢ ብዘይ ቅዋም ኣብ ዓለም ካብ ዓለማዊ ሕግታትን ተነጺሉ ሃገር ብምሕደራ ጫካ ብሕጊ ሸፋቱ ካብ ዘመሓድራ እንሆ ሓደ ዕድመ ጎበዝ ተቖጺሩ ህዝቢ ጨና ፍትሒ ተሓሪሙ ብሸፋቱ ይቕንጸልን ይርገጽን’ሎ። ሽፍታ ብርእሱ ስለዘይሓስብ ንኩሉ ድሌታቱን ባህጉን ብጠበንጃ ክፈትሖ ስለዝፍትን መወዳእትኡ ሞት’ኳ እንተኾነ ክሳብ ኣብ መቓብር ዝኣቱን ግን ዝፍጽሞ ገበን ቀሊል ተባሂሉ ዝግለጽ ኣይኮነን።
ሽፍታ ጉጅለ ኢሳይያስ ሓይሉ ኣብ መልሓሱ ቅልጽሙ ኣብ ጠበንጅኡ ከምዝኾነ ስለዝርዳእ ኩሉ ስርዓት ምሕደርኡ ኣብ ጨፍጫፍ፡ ህውከት፡ ዕግርግርን ኵናትን ተኸዊሉ’ዩ ዕምሪኡ ከናውሕ ዝፍትን። ኣብዚ ዝሓለፈ ርብዒ ዘመን ካብዞም ውሑዳት ሸፋቱ ብህዝቢ ዘይተወከሉ ባዕሎም ተሸይሞም ብድዐ፡ ንዕቀት፡ ዝተመልኦ ዘይውርዙይ ቃላት እናተፍኡ ኤርትራ ምስ ጎረባብታን ማሕበረሰብ ዓለምን ክትተፋነን ስለዝገበሩ ፖለቲካዊ ዘይምርግጋእ ማሕበረ ቁጠባዊ ቅልውላው ፈጢሮም ዜጋታት ክበታተኑን ክበርሱን ማዕጾ ኣርሕዮም ንሓደ ሲሶ ህዝቢ ኤርትራ ስደት ክውሕዝ ጠንቂ ኮይኖም’ዮም።
ዓለም እትምርሓሉ ሕጊ ኣብ ሓባራዊ ዕብየት፡ ምድግጋፍን ምትሕልላይን መሰረት ዝገበረ ዝምድና ፈጢርካ ረብሓታት ህዝብኻን ሃገርካን ክሕሎ ምግባር’ዩ። እዚ ንሽፍታ ጉጅለ ኤርትራ ዘይምልከት ኮይኑ ብኣንጻሩ ምስ ጎረባብቲ ኮነ ማሕበረሰብ ዓለም ኣብ ቆይቕን ነገር እንዳኣተወ ኤርትራዊ ተነጽሎ ንክበጽሖ ዝገበረ ብታሪኽ ብሕግን ዝሕተት ዕሉል ገበነኛ ጉጅለ ከምዝኾነ ህዝቢ ዝያዳ ጠመተ ጌሩሉ ክጉሕፎን ክኣልዮን ልዑል ትጽቢት ይግበረሉ።
ኣብዚ ቅንያት’ዚ ሚኒስተር ሓይልታት ምክልኻል ዝነበረ ስብሓት ኤፍሬም ነቲ ባህርያት ሽፍታ ብልክዕ ዝገልጽ ኣብ ማዕከን ዜና ቀሪቡ ዝተዛረቦ “ንሕና ኣብ ኵናት ዝዓበና ስለዝኾና ኣተሓሳስባና ኣብቲ ንህላወኻ ኢልካ ዝካየድ ኵናት ዝተመስረተ’ዩ” ክብል ከይሓነኸ ዳሕዲሕዎ።
ጸቢብ ጉጅለ ህግደፍ ኩሉ ብሓይልን ብኵናትን ዝፍታሕ ጌሩ ዝኣምን ክንዮ’ዚ ኣርሒቑ ክሓስብ ዘይክእል ሽፍታ ጉጅለ ከምዝኾነ ስብሓት ኤፍሬም የረጋግጽ። እዚ ሰብኣይ በዚ ጥራይ ኣይተዓቀበን ነዚ ኣብ ኢትዮጵያ ተፈጢሩ ዘሎ ዓሌታዊ ጎንጺ ክውላዕን ብድሕሪት ኴንና እንረሳስኖ ዘሎና ንሕና ኢና ክብል ኣብ ልዕሊ ምእማኑ ኢትይጵያ ቁዋማ እንተዘይጉሒፋ ነቲ ሓዊ ዝያዳ ክነሳውሮ ምዃና ወያነ ክግንዘብዎ ይግባእ ክብል’ዉን ኣፈራሪሑ።
እዚ ኣበሃህላ’ዚ መሰረት ኣልቦ ኣበይ ኣለኻ ዘይበልዎ’ሲ ኣብዚ ኣለኹ ንምባልን ሓያል ተመሲልካ ንህዝቢ ኤርትራ ንምፍርራሕን ኣይኮነን’ዶ ንኤርትራዊ ንካልእ’ዉን ሰጥለጥ እነብል ከምዝኾና ፍለጡልና ዝዓይነቱ ታህዲድ ከምዝኾነ ንምርድኡ ዘጸግም ኣይኮነን።
ብኢሳይያስ ዝምራሕ ጉጅለ ኣይኮነን’ዶ ንኢትዮጵያ ክብትንን ዘይምርግጋእ ክፈጥር ነቲ ኣብ ትሕቲኡ ዘሎ ሰራዊት’ዉን ክቆጻጸሮ ዘይክኣለ ኣንፈታ ከምዝጠፍኣ ጀልባ ብማዕበል እትንኖ ኮይኑ ትልኽ ዝብል ዘሎ ጉጅለ’ዩ።
ኣብዚ እዋን’ዚ መዓልታዊ ካብ ግንባራት ብኣማኢት እናተወደቡ ካብ ሰራዊት ፈሪሶም ናብ ኢትዮጵያ ይዕቆቡ ንዕዘብ ኣሎና። እቲ ሓቂ እዚ እናሃለወ ስብሓት ንኢትዮጵያ ዓለታዊ ጎንጺ ኣሳዊርና ቅሳነት ንኸይትረኽብ ንገብር ኣለና ክብል ከሎ እቲ ሰራዊቱ ዕለታዊ ካብ 100 ክሳብ 120 እንዳፈረሰ ናብ ኢትዮጵያ ክዕቀብ ዝመርጽ ዘሎ ኣብ ሓዊ ናይ ምልብላብ ወልፊ ስለዘለዎ ድዩ? ንዝብል ሕቶ መልሲ ክህበሉ ኣይክኣለን።
ሰራዊት ኤርትራ ካብ ኣሃዱታቱ እንዳፈረሰ ናብታ ዘይተረጋግአት ዝብላ ዘሎ ኢትዮጵያ ክውሕዝ እንዳተራእየ ኢትዮጵያ ተበተነት እንዳበልካ ኣዋጅ ጥፍኣት ምእዋጅ በየናይ ስነሞጎታዊ ፍልስፍና ተኣማንነት ክህልዎ ይኽእል?
እዚ ውሽጣዊ ጸገማትካ ንምኽዋልን ዋሕዚ ስግረዶብ ሰራዊት ንምዕጋት ዝተፈብረኸ ጎስጓስ ከምዝኾነ ክንግንዘቦ ይግባእ። ዝኾነ ሕልና ዘለዎ ፍጡር እንዳርኣየ እንዳሰምዐ ካብ ሞት ክሃድም ኣብ ሓዊ ኣይጥጠቕን። ካብ ዕግርግርን ህውከትን ሃዲሙ ኣብ ሰላምን ርግኣትን ዘለዎ ከባቢ’ዩ ዝጽጋዕን ዝዑቆብን። እዚ ሓቂ’ዩ። ሰራዊት ኤርትራ ድማ ካብ ባርነት፡ ማእሰርትን ጊላነትን ሃዲሙ ኣብ ኢትዮጵያ ዝዕቆብ ዘሎ ካብ ኤረትራ ኢትዮጵያ ዝሓሸ ሰላምን ርግኣትን ስለዘለዋ ምዃኑ ዘጠራጥር ኣይኮነን። ነዚ ከም መእሰሪኡ ዝተበተኸ መኾስተር ፋሕ ብትን ዝብል ዘሎ ሰራዊት ክእርንብ ዘይከኣለ ሽፍታ ጉጅለ ብዕራይ ወለደ ፕሮፖጋንዳ እንተነዝሐ ኣይገርምን። ባህርያት ሽፍታ ተኸዊሉ ኣይክወልን።
ኩሎም ጸገማትና ኣብ መቓብር ኢሳይያስ ይፍትሑ
ሕመረት ልምዓትና ኣብ ዳራ ዓወትና
ኢዲቶሪያል ቦርድ ወጋሕታ ሳሊና
መስከረም 24 ዓመተ 2016


text:
ጉዳይ ዘላቒ ረብሓ ህዝቢ ትግራይ ኣብ ምውሓስ
ዘላቒ ውሕስና ህዝቢ ትግራይ ኣመልኪተ ኣብዞም ዝሓለፉ ዓመታት ኣብ ፌስቡክን ኣብ ድህረ ገጻትን ብሓፂርን ብነዊሕን ደጋጊመ ጽሒፈ ሓሳበይ ከካፍል ፈቲነ እየ። እታ ደጋጊመ ዝጽሕፋ ተተሓሳስበኒ ጉዳይ ብሓጺሩ ከምቲ ዝስዕብ ትጠቓለል:
’’እዚ ብጣዕሚ ዘተሓሳስብ ናይ ስትራቴጂ ሕቶ እዩ። ህዝብና ዘላቒ ቁጠባዊን ፖለቲካዊን ውሕስንኡ እስካብ ዘይተረጋገጸ ካብ ውሽጣዊን ግዳማዊን ጥቕዓት ክድሕን ኣይኽእልን። ስለዚህ እቶም ቐንዲ ንጥቕዓት ዘቃልዑና ዘለዉ ውሽጣዊ ድኽመታትና ሱር ነቀል ለውጢ ክነምፅአሎም ምእንታን ክኽፈል ዘለዎ ኩሉ ምኽፋል ግድን እዩ። ብኢንዳስትሪን ዘበናዊ ሕርሻን ዝማዕበለት፣ ድኽነት ብወሳናይ መልክዑ ዝቐነሰት፣ ብትምህርቲን ሙሁርን ዝተሃንፀትን ንሃገር ዝጠቅም ሳይንሳዊ ኣስተዋፅኦ ትገብር ትርጉም ዘለዋ ክልል ኣብ ትፍጠር ኣብ ሃገርና ዝህልወና ናይ ፖለቲካ ምውጋይ ሓይልና ዝለዓለ ይኸውን። ብኻሊእ ኣባህላ መፃኢ ዕድል ህዝብና ብዋናነት ኣብ ውሽጣዊ ዓቕምና ይድረኽ። ብሓጺሩ ትግራይ ናይዛ ሃገር ቁጠባዊ ማእከል ገይርካ ካልኦት ዝደፍሩዋ ዘይኮነስ ዝመንይዋ ክልል ምፍጣር ዘላቒ ውሕስናና ንምርግጋፅ መማረጺ ዘይብሉ ጉዳይ እዩ። እዚ ንምግሃድ ድማ እንተነኣሰ ናይ መፃኢ ሓደ ወለዶ ተሳጊሩ ዝሓስብን ብግብሪ ዝሰርሕን ራኢይ ዘለዎ መሪሕነት የድሊ’’ ትብል።
ንዙይ ቕዱስን ናይ ዝኾነ ህዝቢን ክልልን ረብሓ ዘይፃባእ ሓሳብ ዝድግፉዎ ብዙሓት’ኳ እንተሃለዉ ተጋሩ ኮይኖም ዝቃወሙዎ እውን ኣይጠፍኡን። እቶም ዝቃወሙ ዝህቡዎ ምኽንያት ድማ ካብ ትግራይ ወጺእና ብሃገር ብርኪ ንሕሰብ ዝብል እዩ። ብኻሊእ ኣባህላ ንትግራይ ጥራይ ናበልኩም ’’ኣይትጽበቡ’’ እዩ። ክሲ ኢሳትን..…! ተቓውሞኡ ኣይምኸፍአን ነይሩ። ግን ኣብ ርትዓዊ ስነ መጎትን ዑምቀት ዘይብሉ ፖለቲካዊ ርደኢትን ዘይተደረኸ ስለዝኾነ ኣብዚ ጉዳይ ዘለና ኣፈላላይ ንምፅባብ ብምሕሳብ እታ ጉዳይ ምጥጥ ኣቢለ ከም ዝስዕብ የቕርብ ኣለኹ እሞ ኣንቢብኩም ዝመሰለኩም ሪኢቶ ክትህቡ ይዕድም።
እምበርኣከስ ጉዳይና ጉዳይ ዘላቒ ረብሓ ህዝቢ ትግራይ ኣብ ምውሓስ ዝምልከት እዩ። ረብሓ ህዝቢ ትግራይ ክንብል እንተለና ህዝብና ካብ እቲ ዘለዎ ሕሱም ድኽነት፣ ልመና፣ ካብ ረድኤት ምንባር፣ ስእነት ጽሩይ ማይ፣ ኣብ ዳስ ምምሃር፣ ስደት፣ ስእነት ስራሕ፣ ናዓበየ ዝኸይድ ዘሎ ቑጠባዊ ተነጽሎን ኣብ ካልኦት ክልላት ዝወርዶ ዘሎ ምጉናይን ወጺኡ ካውኡ ሓሊፉ ድማ እቶም ዝተቓለሰሎም ፍትሒን ሰናይ ምምሕዳርን ክረክብ ገይርካ ዘተኣማን ቑጠባዊን ፖለቲካዊን ቑመና ዘለዎ ክልልን ህዝቢ ምፍጣር ማለት እዩ። እዚ ምስ ረብሓ ካልኦት ክልላት ይኹን ሃገራዊነትን ፈጺሙ ዘይፃረር ረብሓባ ሃገርና ገይርካ ክወሰድ ዘለዎ እዩ።
ናይ ኢትዮጵያ ዕቤት ከም ሃገር ናይ ትግራይ’ውን ዕቤት እዩ። ናይ ኢትዮጵያ ሓፈሻዊ ዕቤት እንትልካዕ’ውን ድምር ናይተን ክልላት ዕቤት ስለዝኾነ ንቲ ሃገር ብሓፈሽኡ ትርጉም ኣለዎ። ትርጉሙ ግን ካብ ጸብፃብ ዝሓለፈ ኣብ ኩሎም ክልላት ዝነብሩ ህዝቢታት ማዕረ ተጠቀማይነት ዘረጋግጽ እንትኸውን ጥራይ እዩ። ሓደ ዓዲ ቑጠባዊ ዕቤት ከምጽእ ኸሎ ብዝተፈላለየ ምኽንያት ኩሎም ናይታ ሃገር ክልላት ሓደ ዓይነት ዕቤት ኣይህሉዎምን። ንኣብነት ገሊኡ ተፈጥሮኣዊ ትሕዝቶ (ምሕማቕን ምፅባቕን ) ናይቲ ክልል ከም ምኽንያት ዝውሰድ ክኸውን እንተሎ እቲ ዝበዝሕ ምኽንያት ግን ኣብዛ ሃገር ዝህሉ ዘይምዕሩይ ፖለቲካዊ ኩነታት እዩ። ብኻሊእ ኣባህላ ንገለ ኸባቢታት ናይ ፖለቲካዊን ቑጠባዊን ተነፃሎነት (ምግላል) ስለዝግበር እዩ።
ኣብ ምዕሩይ ፖለቲካዊ ስርዓት ዘየረጋገጹ ሃገራት ድማ ዝተዋህለለ ሃፍቲ ንቲ ኣብታ ሃገር ዝነብር ህዝቢ ኹሉ ማዕረ ስለዘይብፅሖ ኣብ ፍትሓዊ ናይ ሃፍቲ ክፍፍል መሰረት ዝገበረ ፖለቲካዊ ጎንጺ ከም ዘስዕብ ንሃገርና ሓዊሱ ኣብ ብዙሓት ሃገራት ዝተርኣየን ሀዚውን ዝርአ ዘሎን እዩ። እቲ ውሩይ ሙሁር ገበረሂወት ባይከዳኝ ’’ህዝቢ ኢትዮጵያ ጠምዩን ዓሪቑን ዝነብረላ ሃገር ሃገረይ ኢሉ ንክቕበላ ስለዘጸግመሉ ኣብ ውሑዳት ዘሎ መሬት ፍትሓዊ ብዝኾነ ኣገባብ ንህዝቢ ይከፋፈል’’ ብምባል ተቐባልነት ዘይረኸበ ማዕድኡ ንሃፀይ ምኒሊክ ከም ዘቕረበ ይዝከር። እዚ እንታይ እዩ ዘርኢየና? እቲ ዝጽብጸብ ሃፍቲ/ዕቤት ብዓል ዋና ወይ ድማ ተኻፋሊ ምዃን ወሳኒ ከም ዝኾነ የረድኣና። እዙይ ኣብ ዘይተፈጸመሉ ኩነታት ግን ህዝቢታት ብዝተፈላለየ መገዲ (ብሰላማዊን ብዘይሰላማዊን) ሕቶ ምቕርቦም ዘይተርፍ ይኸውን።
ንኣብነት ቼኮዝላቫኪያ ነበር ኣብ ክልተ ሃገር (ቼክ ሪፓብሊክን ስሎቫኪያን) ዝተመቐለትሉ ምኽንያት ስሎቫኪያ ክፍለ ሃገር ፖለቲካዊን ቑጠባዊን ተነጽሎነት ስለዝብፅሓ ናይቲ ክልል ህዝቢ ብድኽነት ቖርመድመድ ስለዝበለ ናይ ቼኮዝላቫኪያ ቑጠባዊ ዕቤት ኣይንታየን ብምባል ንምንፃል ወሲኑ። ብሪፈረንደም ድማ ኣብ ቕድሚ ዓለም ክልሉ ናብ ሃገር ንኽትቕየር ስለ ዘድመጸ ሎሚ ክልተ ሃገር ኮይነን ኣለዋ። ብተመሳሳሊ ኣብ ደቡብ ኣፍሪካ ዘሎ ሃፍቲ ንታ ሃገር ምስ ዝማዕበላ ሃገራት ዘመደባ ምዃኑ ይፍለጥ። እንተኾነ ግን እዚ ሃፍቲ ናይ ውሑዳት ስለዝኾነ ሎሚ’ውን ደቡብ ኣፍሪካዊያን ኣብ ቑጠባዊ ኣፓርታይድ ይነብሩ ኣለዉ። ደቡብ ኣፍሪካ ከም ሃገር ሃፍታም እያ ግን እዚ ንፀለምቲ ዜጋታት እታ ሃገር እንታዮም ኮይኑ?! እቲ ዝበዝሕ ህዝቢ ዝረኸቦ ነገር እንተሃሊዩ ፃዓዱ መራሕቲ በጸለምቲ ምቕያሩ፣ ብሄራዊ መዝሙርን ተዛማዲ ሰላምን ምርካቡን እዩ።
ናይ ዳርፉር ግጭት ዋላ ግዳማዊ ተወሳኺ ምኽንያት እንተሃለዎ እቲ ቐንዲ መበገሲኡ ግን ህዝቢ ዳርፉር ካብ ናይ ሱዳን ፖለቲካዊን ቑጠባዊን ምግላል እዩ ነይሩ። ካብኡ ሓሊፉውን ደቂ ዳርፉር ናብ ርእሰ ኸተማ ሃገሮም ዝኾነት ካርቱም ስራሕን ካሊእ ዕድልን ሃሰው ክብሉ ኣብ ዝመጽእሉ እዋን ከም ዘይሕጋዊ ስደተኛ ናተርኣዩ ይእሰሩን ይጥረዙን ነይሮም። እዚ ሓደ ዓማፂ ኢሉ ኢሉ’ውን ልዕሊ ሓሙሽተ ዝኾኑ ተቓወምቲ ሓይሊታ ፈጢሩ ምስ መንግስቲ ካርቱም ኣብ ብረታዊ ጎንጺ ኣቲዮምስ ብኣማኢት ኣሽሓት ዝኾኑ ተፈናቒሎም፣ ተቐቲሎም፣ ብጥሜት ተወዲኦምስ ፕሬዚደንት ኣልበሽር እውን ናብ ዓለም ለኸ ቤት ፍርዲ ይቕረቡ ዝብል ትእዛዝ ተመሓላሊፉ።
ብተመሳሳሊ ወነንቲ እቲ ግኑን ታሪኽ ግብጺ ዝኾኑ ጥንታዊያን ደቂ ኑቢያ ካብ ኣብ መወዳአታ 18 ክፍለ ዘበን ጀሚሩ ካብ መረበቶም ብምፍንቓል ቑጠባዊን ፖለቲካዊን ተነፅሎ ገጢሙዎም ኣብ ዘሕዝን ኩነታት ይነብሩ ኣለዉ። ግብጺ ከም ሃገር ሃፍታም ሃገር እያ ግን እዚ ንደቂ ኑቢያ እንታዮም ኮይኑ?! ብሩሕቕ ዝርኢዎ ሃፍቲ እዩ።
ዜና ቑጠባዊ ዕቤት ዝዓብለሎ ጉዳይ ቻይና እውን ክነልዕል ጠቓሚ እዩ። ሃገረ ቻይና ተኣምር ዘበለ ቑጠባዊ ዕቤት ኣርኢያ እያ። እንተኾነ ግን ብትሕተ ቕርጺን ኹለመደያዊ ዕቤትን ዘርኣዩ ኸባታት እቶም ብኢንዱስትሪ ዝተቐየሩ ሪጅናት ጥራይ ብምዃኖም ኩሎም ክፍላተሃገራታ ሓደ ዓይነት ዕቤት የብሎምን። እቲ ዘይተመጣጠነ ዕቤት ንሚሊዮናት ቻይናዊያን ስራሕ ፈጢሩሎም፣ ንሚሊዮናት ውሽጣዊ ስደትን ምፍንቓልን ኣስዒቡ፣ ኣብ ኣርባዕተ ክልላት ዝነብሩ ብሚሊዮናት ዝቑጸሩ ብሄራት ድማ ኣኾሪዩ ናይ ምንፃል ሕቶ ዘልዓልሉ ኩነታት እዩ ዘሎ። ንምንታይሲ ፍትሓዊ ክፍፍል ሃፍቲ ስለዘየለ ጥራይ ዘይኮነስ ኣብ ዝደለኻዮ ክፍለ ሃገር ተዘዋዊርካ ናይ ምንባር መሰል እውን ሆኩ (Hoku) ብዝበሃል ናይ መንበሪ ፈቓድ ኣወሳሲቦምሉ ኣብ መረረት ዝነብር ህዝቢ ቐሊል ኣይኮነን። ሎሚ ሎሚ ሳላ ናይ ሙሁራትን ካብ ህዝቢ ዝመጽእ ጸቕጥን ስለዝበዝሖ ማእኸላይ መንግስቲ ቻይና ዝተወሰነ መጠን ሃፍቲ እታ ሃገር ናብ ካልኦት ክልላት ናይ ምውፋር ፈተነታት ይገብር ጀሚሩ ኣሎ። ከምዚ ናበልና ናይ ብዙሓት ሃገራት ተመኩሮ ምልዓል ይከኣል እዩ። እሞ ግን ካብዚ እንታይ ንመሃር?
ከምቲ ኩልና ንፈልጦ ኢትዮጵያ መሰል ዓርሰ ውሳነ እስካብ ምንፃል ዝኣወጃ ውሽጣዊ ልኣላዊነት ዘለዎም ህዝብታት ዝውንኑውን ክልላት ዝሓዘት ሃገር እያ። እዚ ማለት እዘን ክልላት ኣብ ገባቲ ስርዓት ወዲቐን ፖለቲካዊን ቑጠባዊን ተነጽሎ እንተገጢሙወን ኣብዛ ናይ ሓባር ሃገር ዝቕፅላሉ ምኽንያት ኣይክህሉን፣ ኣንቀጽ 39 ድማ ምጥቃመን ዘይተርፍ ይኸውን። እዙይ ከየጋጥም እዛ ሃገር ምዕሩይ ፖለቲካዊ መስርሕ ጥራይ ዘይኮነስ ብዝተኽኣለ መጠን ዝተመጣጠነ ልምዓት ዘለወን ክልላት ንክፍጠራ ዝገብር ስርዓተ ፌደራል መንግስቲ ምህላው ግድን ይኸውን። እዚ ዝኸውን ክልላት ከም ሃገረን ብዝምደበለን ባጀት ናተንቀሳቐሳ ፌደራል መንግስቲ ዝውንኖም ናይ ልምዓት ንጥፈታት እውን ኣብ ክፍፍል ፍትሓዊነት ክህሉ ናይ ግድን እዩ።
ኣብ ሃገርና ሃፍቲ ናይ ምክፍፋል ሓላፍ ዘላፍ ካብ ብሀዚኡ ይርአ ጀሚሩ ኣሎ። ንኣብነት ካብ እንዳ ስላሴ ናብ ሑመራ ዘለዎ ቑጠባዊ ረብሓ ዝዓዘዘ እንዳሃለወ፣ ካብ ባህርዳር ናብ ፍኖተሰላም መስመር ባቡር ምዝርጋሑ ብቑጠባዊን ረብሕኡ ዘይትኽክል፣ ፖለቲካዊ ውሳንኡ ዘይቅኑዕ፣ ብሃፍቲ ክፍፍል ዘይፍትሓዊ እዩ። ኣብ ምዕራብ ትግራይ፣ ብፍላይ ድማ ኣብ ሑመራ ኸባቢኡን ልዕሊ ሓሙሽተ ሚኢቲ ሽሕ ሄክታር ብምሕራስ ንዛ ሃገር ዝዓበየ ኣታዊ ዘምጸአላ ዘሎ ሰሊጥ ዝፍሪዩ ሓረስቶት ብኣፅብዕቲ ዝቑጸር ሚሊዮን ልቓሕ እንትኽልኡ ኣብ ካሊእ ክልል ግን ንሓደው ውልቀ ሰብ እስካብ ሽዱስተ ቢሊዮን ዝበጽሕ ገንዘብ ከምተፈቐደሉ ይንገር (እቲ መጠን ብሰነድ ኣይተፃረየን)። ኣብ GTP-2 እውን ንትግራይ ዝግለሉ ፕሮጀክትታት ከምዘለዉ ብዙሕ ተፃሒፉ ኣንቢብና ኢና።
ኣብ ዶባት ኤርትራ ዝነብር ህዝብና ናይ ትግራይ ጥራይ ዘይኮነስ ናይ ሃገር ሙሉእ ሓላፍነት ተሰከምቲ ኮይኖም ኣይ ሰላም ኣይ ኲናት ከምዝነብሩ ናተፈለጠ ፌደራል መንግስቲ ዝገበሮ ነገር የለን። እንተነኣሰ ነዚ ናይ ሙሉእ ሃገር ሃላፍነት ተሰካሚ ኮይኑ ኣብ ትሕቲ ኸቢድ ናይ ሻዕቢያ ተፃብኦን ቐፃሊ ናይ ጸጥታ ሽግርን ዝነብር ዘሎ ህዝቢ ፃውርኡ ሙሉ ኢትዮጵያ ንኽርዳእ ገይርካ ካሊእ ናይ ልምዓት መማረጺ ከቕርበሉ ምተገብአ ነይሩ። ብሓጺሩ ፌደራል መንግስቲ ኣብ ትግራይ እዙይ እዩ ዝበሃል ናይ ልምዓት ምንቅስቓሳት የብሉን እንተበልና ዝተጋነነ ኣይኮነን።
እሞ ንምንታይ ኢና ትግራይ ቢንዱስትሪን፣ ሳይንስን ቴክኖሎጂን ሃንጺና ዓቕሚ ዘለዎ ህዝቢ ክንፈጥር ናይ ግድን እዩ ንብል ዘለና? ግልጺ ንምግባር፡
ትግራይ ካብ ካልኦት ክልላት መንጢልካ ንበይና ዝበለጸት ንምግባር ዘይኮነስ ህዝቢ ትግራይ ካፍቲ ዘለኣለማዊ ኮይኑዎ ዘሎ ድኽነት፣ ልመና፣ ደራዕ፣ ምጉናይን ትሕተ ልምዓትን ወጺኡ ዝዓበየ ቑጠባ እንትውንን ንዛ ሃገር (ኢትዮጵያ)ትርጉም ዘለዎ ፍልፍል ቑጠባን፣ ሳይንስን ቴክኖሎጂን ኣስትዋጽኦ እንትገብርን ጥራይ እዩ ኣብዛ ናይ ሓባር ሃገር ፖለቲካ ናይ ምውጋይ ዓቕሚ ዝለዓለን ተሰማዒን ኮይኑ ዝቕጽል። እዚ ኣብ ዘይተዓወተሉ ኩነታት ዕፃ ህዝብና ግልጺ እዩ። ርሑቕ እንተይከድና ኣፍቶም ዝሓለፉ ስርዓታት ፖለቲካዊን ቑጠባዊን ተነጽሎ ኣጋጢሙና ኣደዳ ሓሳርን መከራን ኮይና ሓሊፍናዮስ ሎሚውን ካብ ሕሱም ድኽነት ስለ ዘይወፃእናን ምዕሩይ ስርዓት (ሰናይ ምምሕዳር) ስለዘይብልናን ኣዚዩ ዝብዝሕ ድኻን እቲ ዝርካቡ ሃፍታም ትግራዋይን ካብ ክልሎም ወጺኦም ኣብ ካልኦት ክልላት ሰሪሖም ዝነብርሉ ኩነታት እዩ ዘሎ። ፀላእቱ ይብዝሑ ይውሓዱ ብዘየገድስ እዚ ብሕማቕ ተራኢዩ ትግራዋይ ኣብ ሓደጋ ዝወደቐሉ ኩነታት ኢና ርኢና። ቕድም ክብል ኣብ ኣዲስ ኣበባ፣ ኣብዚ ዘለናሉ እዋንውን ኣብ ክልል ኣምሓራ ትግራዋይ ዘጋጠሞ ሽግር ንኹሉ ግልጺ እዩ።
ከምቲ ልዕል ኢሉ ዝተጠቐሰ ትግራይ ለሚዓ ቑጠባዊ ሚዛን ዝደፍአትን ድኽነት ዘናገፈ ህዝቢ እንተዝህልዋ ከጥቅዕዎ ዘይኮነስ ንንግዲን ሓቢርካ ንምስራሕን ዝደሊዩዎ ከምዝበዝሑ ጥርጥር የብሉን። ኣብ ሃገረ ህንድ ፑንጃብ ክልል ዝነብሩ ብሄረ ፑንጃቢ (Sikh) ዝተብሃሉ ህዝቢ ኣፍታ ሃገር ናይ ነዊሕ ዘበን ዘኹርዕ ታሪኽ ወነንቲ ክንሶም ኣብ ዝተፈላለዩ ስርዓታት ላዕሊን ታሕቲን ክብሉ ብዙሕ መክራ ሪኦም እዮም። ካብ ሕሉፍ ታሪኾም ብምምሃር ግን እታ ብድኽነትን ግጭትን ትፍለጥ ዝነበረት ፑንጃብ ዝተብሃለት ክልሎም ናብ ኢንዱስትሪን ሕርሻን ብምቕያር ፍልፍል እንጀራ ሃገረ ህንዲ (“Granary of India” ወይ ድማ “India’s bread-basket”) ክትበሃል ኣብቂዖምዋስ ህዝባውን ኣብ መላእ ህንዲ እቶም ዝሃፍተሙን ወነንቲ ንብረት ኮይኖም ብሰለም ይነብሩ ጥራይ ዘይኮነስ ኣብ ፖለቲካ እዛ ሃገር ዝለዓለ ተጽዕኖ ፈጠርቲ ንምዃን በቒዖም ኣለዉ። ብኣንፃሩ ኣብ ደቡባዊ ጫፍ ህንዲ ዝነብሩ ህዝቢታት ግን ሎሚውን ኣያ ዝኾኖም ሲኢኖም ዳርጋ ደቂ ወሰን ኮይኖም ኣብ ሕሱም ድኽነትን ብዝበዛን ይነብሩ ኣለዉ።
ስለዚህ ናይ ሓደ ክልልን ህዝቢን ቑጠባዊ ዕቤት ኣብ ፖለቲካዊ ሂወቶም ወሳኒ ተራ ይፃወት እዩ። ህዝቢ ትግራይውን ካብቲ ዘለዉ ዘሰክፍ ድኽነትን፣ ምጉናይን ጥቕዓት ነፃ ወጺኡ ከም ክልል ኣብ ሃገራዊ ጉዳያት እውን ተፅዕኖ ፈጣሪ ኮይኑ ክቕጽል እንድሕር ተደሊዩ ጠንካራ ዝበሃል ቑጠባ ብምህናፅን ሳይንስን ቴክኖሎጂን ዝተዓጠቐ ናይ ሰብ ሓይሊ ብምፍራይን ንዛ ናይ ሓባር ሃገር ትርጉም ዘለዎ ኣስትዋጽኦ ዝገብር እንተኾይኑ ዘርኡ ንምጥፋእ ዝደሊዩ ናወሓዱ ንንግዲ ዝደሊዩዎ ድማ ናሰሰኑ ምኻዶም ኣይተርፍን። እዚ ምስ ዝሳኻዕ ብዝሒ ህዝቢ ትግራይ ይውሓድ ይብዛሕ ብዘየገድስ ኣብ ሃገራዊ ፖለቲካዊን መስርሕ’ውን ናይ ምውጋይ ሓይሉ ዝለዓለ ይኸውን።
እምበኣርከስ ዘላቒ ውሓስና ህዝቢ ትግራይ ዝረጋገጽ ብቑጠባዊ ሓይሊን ኩለ መደያዊ ልምዓትን ዝመጽእ ፖለቲካዊ ቑመና ኣብ ዝህነፅ ጥራይ እዩ። እዚ ድማ እቲ ከም ሃገርና ዝወሃበና በጀት፣ ካብ ፌደራል ፍትሓዊ ክፍፍል ሃፍቲ ብምጥላብን ናይ ውሽጥን ደገን ሰብ ሃፍቲን ብምትብባዕን ክልልና እንትንሃንፃ ጥራይ እዩ ዝረጋገጽ። ኩለን ክልላት ከምኡ እንትገብራ ድማ ናይ መላእ ሃገር ዕቤት ይርጋገጽ። ንዙይ ኢና እምበር ንዛረብ ዘለና።
ንቶም ዘሸቑርር ታሪኽ ዘይብሎም ዝተሸቑረሩ ውሑዳት ’’ሃገራዊያን’’
እቶም ፀበብቲ ዘይምዃኖም ንኸሰስቶም ንምርግጋፅ ከም ሃገር እምበር ከም ትግራይ ኣይትሕሰቡ ዝብሉና ዘለዉ ውሑዳት ተጋሩ ትግራይ ትልማዕ ኣይትልምዕ ብዘየገድስ ኦሮሚያ፣ ኣዲስ ኣበባ፣ ኣምሓራን፣ ደቡብን ብልምዓት ይውንጨፉ ስለዘለዉስ እዚ ከም ናይ ሃገርና ዕቤት ተወሲዱ ናይ ትግራይ ጉዳይ ዘተሓሳብ ኣይኮነን ዘስምዕ ስነ ሞገት ርትዓዊ ኣይኮነን ጥራይ ዘይኮነስ ግንዛበ ጭቡጥ ነባራዊ ኩነታትናን ርድኢት ውስብስብነት ፖለቲካን ዝጎደሎ እዩ። ከምቲ ልዕል ኢሉ ዝተጠቐሰ ናይ ካልኦት ክልላት ልምዓት ኣይኮነን ባዕሉ ትግራዋይ ከይዱ ዘፍረዮ’ኳ ዘሪፎምዎ፣ ኣቃቅጺሎምሉ፣ ቐቲሎምዎን ንሰደት ዳሪጎምዎን እዮም። እቲ ዝፈረዮን ዝሃንጾን ኣብ ትግራይ እንተትኸውን ዶ እዚ መገጠሞ ነይሩ? መን’ሞ ምስገጠሞ!
ሃገራዊነት ምሕላን እወንታዊ ኮይኑ ብኹሉ መዳይ ናብ ወሰን (Periphery) ዝተደፋእኻሉ ፖለቲካዊን ቑጠባዊን ስርዓት እንትርከብ ግን ኣፍታ ሃገር ዝምዝገብ ቑጠባዊ ዕቤት እንታይና ይኸውን? ከምቲ ናይ ደቡብ ኣፍሪካዊያንን ግብፃዊያን ናራኣናዮ ዘይንርብሐሉ ሃፍቲ እንዲዩ ዝኾነና። እምበኣርከስ ሃገራዊነት ቕቡል ዝኸውን ማዕረ ትርበሐሉ ሃገር እንትህልወካ ጥራይ እዩ። እዚ ንምርግጋጽ ድማ ናይ ኣዲስ ኣበባን ካልኦት ክልላትን ምዕባይ ምጽባይ ዘይኮነስ ኣፍታ ሃገር ዘሎ ናይ ሃፍቲ ክፍፍል ፍትሓዊ ክኸውን ብምጥላብን ዝግበአካ ልምዓት ብምርካብን ክልልካ ኣዕቢኻ ህዝብኻ ካብ ዘሕፍር ደኽነት ልመና፣ ምጉናይን ጥቕዓትን ኣውጺእኻ ማዕሮ ካልኦት ጠጠው ምስ እትብል ጥራይ እዩ።
ካልኦት ክልላትውን ብፍላይ ኣዲስ ኣበባ፣ ኣምሓራ፣ ኦሮሚያን ደቡብን ናይ ኢትዮጵያ ዕቤት ኮፍ ኢለን ዝጸበያሉ ዘይኮነስ ክልለን ኣልሚዐን ምስ ናይ ካልኦት ክልላት ተደሚሩ ኣቕሚ ሃገር እውን ክብ ዝብለሉ ኩነታት እዩ ዘሎ እሞ እቲ ’ዘላቒ ውሕስና ህዝቢ ትግራይ’ ናበልኩ ደጋጊመ ዝጽሕፎ ጉዳይ ናይ ካልኦት ክልላት ብምግባትን በይንኻ ምልማዕን ዝጠልብ ዘይኮነስ ከም ካለኦት ክልላት እዛ ሃገር ዘፍረየቶ ሃፍቲ ማዕረ ተካፈልቲ ኮይና ክልልና ኣልሚዕና ህዝብና ካፍቲ ዘለዎ ዘሰክፍ ኩነታት ሓራ ወጺኡ ብሰላምን ምዕርነትን ተኸቢሩን ዝነብረላ ናይ ሓባር ሃገር ንኽትህሉዎ ካብ ዘለኒ ባህጊ ጥራይ እዩ። ስለዝኾነ ህዝብናን ክልልናን ካብ ቑጠባዊ ዓቅሚን ኩለመደያዊ ልምዓትን ዝፍልፍል ብቑዕ ፖለቲካዊ ቑመና ምህላው ንዘላቕነትና ወሳናይ እዩ። ስለዚህ ብዙይ መንፈስ ንኽትርድእዎ ይላቦ።
ኽብሪን መጎስን ንቶም ዘይትትካእ ሂወቶም ዝገበሩ ጀጋኑና፣ ዕንወት ንዚ ኽቡር መስዋእቲን ታሪኽን ዝጠለሙ ሕማቓት።
*************


text:
ተኽልታት ቅድሚ ኣሽሓት ዓመታት ኣብ ትሕቲ መሬት በስቢሶምን ተብላዕሊዖምን ናብ "ድፍድፍ" ዘይቲ ብምቕያር ሕዚ ህዝቢ ዓለም ንቁጠባዊ ረብሕኡ ይጠቕምዎ ኣለዉ፡፡ እንተ ሎሚ ዕድመ ንሳይንስን ቴክኖሎጅን ነዳዲ ንምርካብ ኣሽሓት ዓመታት ምፅባይ ኣየድልን፡፡ ሕድሕድ ተኽሊ ናብ ነዳዲ ክቕየር ከምዝኽእል መፅናዕትታት እናመላኸቱ እዮም፡፡ ኣብ ሃገርና እኳ ሓተላ ቃንጫ ሽኮር ናብ ኢታኖል ብምቕያር ኣብ ምድሓን ሸርፊ ወፃኢ ብፅሒቱ እናተዋፅአ እዩ፡፡ ጉልዕን ጃትሮፋን እውን ኣብ ረብሓ ንምውዓል ምንቅስቓስ ይግበር ኣሎ፡፡
ካሊእ ፀጋታት ተኽልታት እንተሪእና ድማ ነቲ ስግኣት ዓለምና ዝኾነ ብኽለት ከባቢ ኣየር እውን ይፈትሑ እዮም፡፡ ተኽልታት መጠን ዝተቓፀለ ኣየር /ካርቦን ዳይ ኦክሳይድ/ ተጠቒሞም ንፁህ ኣየር ብምልጋስ ቁልፊ መፍትሒ ዋዒ ዓለምና እዮም፡፡ ስለዝኾ ሃገራት ዓለም ፖሊሲታተን ብሓምለዋይ ቁጠባ ክቓንያ ይግደዳ ኣለዋ፡፡ ኢትዮጵያ ካብ ቀረባ ዓመታት በዚ ዝተገለፀ ሓሳብ ተጠቃሲት ኣብነት እያ፡፡


text:
ግምቢ ዘብዐኛ (ሕታም መጽናዕቲ) ጥቅምቲ 2016
እዛ ሕታም እዚኣ፡ ካብ 28 ሕዳር ክሳዕ 25 ታሕሳስ 2016 ዚጽናዕ ዓንቀጻት መጽናዕቲ ዝሓዘት እያ።
ካልኦት ዝሓደጉልና ሰናይ ኣብነት ከነንጸባርቕ ጽዒርና
ካብ ብሱላት ክርስትያናት ዚርከብ መተባብዒ፡ ጽቡቕ ሸቶታት ከተውጽእ ይሕግዝ እዩ። ቶማስ ማክለይን ብዛዕባ እቲ ኻልኦት ዝሓደጉሉ ሰናይ ኣብነትን ንሱ እውን ብተራኡ ንኻልኦት ብኸመይ ኪሕግዝ ከም ዝጸዓረን ኣዘንትዩ ኣሎ።
“ምቕባል ኣጋይሽ ኣይትረስዑ”
ኣምላኽ ብዛዕባ ጓኖት እንታይ ኣረኣእያ ኣለዎ፧ ካብ ካልእ ሃገር ንዝመጹ ሰባት ኣብ ጉባኤና ኸይጋየሹ ብኸመይ ክንሕግዞም ንኽእል፧
ኣብ ቋንቋ ወጻኢ ኸተገልግል ከለኻ፡ መንፈሳዊ ጥዕናኻ ሓሉ
ኵሎም ክርስትያናት ብቐዳምነት መንፈሳውነቶምን መንፈሳውነት ስድራ ቤቶምን ኪሕልዉ ኣለዎም። ኣብ ቋንቋ ወጻኢ እተገልግል እንተ ኣለኻ ግና፡ በይኑ ዓይነት ብድሆታት የጋጥመካ እዩ።
“ንግብራዊ ጥበብ” ትሕልዋ ዲኻ፧
ግብራዊ ጥበብ ካብ ፍልጠትን ምስትውዓልን እትፍለ ብኸመይ እያ፧ ነቲ ፍልልዩ ምፍላጥና ብሓቂ ጠቓሚ ኪኸውን ይኽእል እዩ።
ኣብቲ ተስፋ እትገብረሉ ነገር ንዘላትካ እምነት ኣደልድላ
ካብ ኣብነት እቶም ብግዜ ጥንቲ ዝነበሩ ዀኑ ሎሚ ዘለዉ ብሉጻት ኣብነታት እምነት ብዙሕ ክንጥቀም እንኽእል ኢና። ንእምነትካ ኸተደልድል እትኽእል ብኸመይ ኢኻ፧
የሆዋ ኣብ ዘተስፈዎ ተስፋታት ከም እትኣምን ኣርኢ
እምነት እንታይ እያ፧ እምነትካ ኸተርኢ እትኽእልከ ብኸመይ ኢኻ፧
ትፈልጥዶ፧
ሮሜ ነቶም ኣብ ቀዳማይ ዘመን ኣብ ይሁዳ ዝነበሩ ሰበ ስጣን ኣይሁድ ክሳዕ ክንደይ እያ ናጽነት ሂባቶም ነይራ፧ ብግዜ ጥንቲ ሰባት ኣብ ግራት ሰብ ብሓቂዶ ኽርዳድ ይዘርኡ ነይሮም እዮም፧


text:
ኣብ ክልል ትግራይ 4,583,948 ናይ ከባቢ ዓሌትን 419,178 ዝተመሓየሻ ዓሌትን ብድምሩ 5,003,126 ደርሁ ይርከባ። ብፍርያት ውፅኢት ደርሆ እንትርእይ ድማ ኣብ 2002 ዓ/ም 8,318.7 ኩ/ል ስጋን 65,494.2 ኩ/ል እንቋቑሖ ዝፈረየ እንትኸውን እዚ ፍርያትዚ ኣብ 2005 ዓ/ም ናብ 48,040 ኩ/ል ስጋን 73,485.4 ኩ/ል እንቋቑሖን ክዓብይ ክኢሉ እዩ።
ኣብዚ ሕዚ እዋን ዝተመሓየሻ ዓሌት ደርሁ ናይ ምትእትታው ስራሕ ብሰፊሑ እናተኻየደ ይርከብ። ነዚ ዝድግ ናይ መቐለ ማእኸል ምርባሕ ደርሁ እንቋቑሖ 1,000,000 ናይ ሓደ መዓልቲ ዕድመ ዘለወን ጨቛቝቲ ደርሆ ናይ ምፍራይን ምቅራብን ዓቅሚ ዘለዎ ትካል ይርከብ።
ብመንፅር ዕዳጋ እንትረኣ ውፅኢት ፍርያት ደርሆ ሰፊሕ ክፍተት ዝረኣሉ እዩ፡፡ ዛጊድ ብውልቀ ውስናት ደርሆ እናፍረይካ ደርሆን እንቋቝሖን ናብ ዕዳጋ ካብ ምቕራብ ወፃኢ ብዘመናዊ ኣተሓሕዛን ደርሆን ውፅኢት ደርሆን እናቀነባበሩ ናብ ውሽጢ ዓዲ ይኹን ናብ ወፃኢ ዓዲ ዕዳጋ ዘቅርብ የለን። ስለዚ ኣብዚ ዓውደ ስራሕ ምውፋር ብፍላይ ናብ ዕዳጋ ውሽጢን ደገን ብቕራብ ዓብዪ እቶት ከርክብ ዝኽእል ዕድል ኣሎ።


text:
ኣቱም መንእሰያት፡—ከመይ ጌርኩም ንጥምቀት ክትዳለዉ ትኽእሉ፧
“ኣምላኸየ፡ ፍቓድካ ንምግባር ባህጊ አሎኒ።”
መዝሙር፦ 51, 48
1, 2. (ሀ) ጥምቀት ስለምንታይ ኣርዚንካ ኺርአ ዘለዎ ስጕምቲ ኸም ዝዀነ ግለጽ። (ለ) ሓደ ሰብ ቅድሚ ምጥማቑ ብዛዕባ እንታይ ርግጸኛ ኪኸውን ኣለዎ፧ ስለምንታይከ፧
ክትጥመቕ እትሓስብ ዘለኻ መንእሰይ ዲኻ፧ እንተ ዄንካ፡ እቲ ኣብ ቅድሜኻ ተነቢሩልካ ዘሎ ነገር፡ ሰብ ኪረኽቦ ኻብ ዚኽእል ዘበለ ዝዓበየ መሰል እዩ። እዛ ኣቐዲማ ዘላ ዓንቀጽ ከም ዝሓበረቶ ግና፡ ጥምቀት ኣርዚንካ ዚርአ ስጕምቲ እዩ። ርእስኻ ንየሆዋ ኸም ዝወፈኻ፡ ማለት ፍቓድ የሆዋ ኣብ ህይወትካ ልዕሊ ዅሉ ብምስራዕ ንየሆዋ ንዘለኣለም ከም እተገልግሎ ዝኣቶኻዮ መብጽዓ ንሰባት እተርእየሉ እዩ። እምበኣር፡ ነቲ ውሳነ እቲ ኽትገብር ብቑዕ ምስ ኰንካ፡ ከምኡ ኽትገብር ድሌት ምስ ኣሕደርካ፡ ትርጉም ወፈያ ድማ ምስ ተረድኣካ ጥራይ ኢኻ ኽትጥመቕ ዘሎካ።
2 ንጥምቀት ከም እተዳሎኻ ርግጸኛ እንተ ዘይኰንካኸ፧ ወይ ከኣ ንስኻ ኽትጥመቕ እናደለኻ፡ ወለድኻ ግና ኣብ ክርስትያናዊ ህይወት ዝያዳ ተመክሮ ኽትረክብ ኢሎም ክትጸንሕ እንተ ደለዩኻኸ፧ ኣብ ከምዚ ዝበለ ዅነታት፡ ተስፋ ኣይትቝረጽ። ኣብ ክንዳኡስ፡ ነዊሕ ከይጸናሕካ ኽትጥመቕ ምእንቲ ኽትክእል፡ ነቲ ኣጋጣሚ እቲ ዕቤት ንምግባር ተጠቐመሉ። ነዚ ኣብ ግምት ብምእታው፡ (1) ብዛዕባ እትኣምነሉ ነገራት፡ (2) ብዛዕባ ተግባራትካ፡ (3) ብዛዕባ ሞሳኻ ሸቶታት ከተውጽእ ትኽእል ኢኻ።
እትኣምነሉ ነገራት
3, 4. መንእሰያት ካብ ኣብነት ጢሞቴዎስ እንታይ ኪምሃሩ ይኽእሉ፧
3 ነዘን ሕቶታት እዚአን እንታይ ኢልካ ኸም እትምልስ እሞ ሕሰብ፦ ኣምላኽ ከም ዘሎ ስለምንታይ እየ ዝኣምን፧ መጽሓፍ ቅዱስ ብድራኸ መንፈስ ኣምላኽ እተጻሕፈ ቓሉ ምዃኑ ዘእመነኒ እንታይ እዩ፧ ብስነ ምግባራዊ ስርዓታት ኣምላኽ ምምልላስ፡ ካብ ኣነባብራ ዓለም ከም ዚበልጽ ዚስምዓኒ ስለምንታይ እዩ፧ እዘን ሕቶታት እዚአን፡ ኣብ ኣእምሮኻ ጥርጣረ ንምፍጣር ኣይኰነን ተዳልየን። ኣብ ክንዳኡስ፡ ነቲ ሃዋርያ ጳውሎስ፡ “እቲ ሰናይን ቅቡልን ፍጹምን ፍቓድ ኣምላኽ እንታይ ምዃኑ መርሚርኩም ክትፈልጡ” ኢሉ ዝሃቦ ምዕዶ ኣብ ግብሪ ምእንቲ ኸተውዕሎ ኺሕግዛኻ ተባሂሉ እዩ። (ሮሜ 12:2) ኣብ ሮሜ ዝነበሩ ክርስትያናት ነቲ ድሮ እተቐበልዎ ነገራት ስለምንታይ እዮም መርሚሮም ኪፈልጥዎ ዜድልዮም ዝነበረ፧
4 ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ኣብነት እስከ ንርአ። ጢሞቴዎስ፡ ቅዱሳት ጽሑፋት ኣጸቢቑ ዚፈልጥ እዩ ነይሩ። ኣዲኡን ዓባዩን ካብ ‘ሕጻንነቱ’ ኣትሒዘን እየን ምሂረናኦ። ይኹን እምበር፡ ጳውሎስ ንጢሞቴዎስ፡ “በቲ እተመሃርካዮን ዝኣመንካሉን ጽናዕ” ኢሉ ተማሕጺንዎ እዩ። (2 ጢሞ. 3:14, 15) ብመሰረት ሓደ መወከሲ ጽሑፍ፡ እታ “ዝኣመንካሉ” ተባሂላ ተተርጒማ ዘላ በዅሪ ቓል፡ “ብዛዕባ ሓቅነት ሓደ ነገር ምእማንን ርግጸኛ ምዃንን” ዚብል ሓሳብ እያ እተመሓላልፍ። ጢሞቴዎስ ንሓቂ ናቱ ገይርዋ ነይሩ እዩ። ኣዲኡን ዓባዩን ስለ ዝበላኦ ዘይኰነስ፡ ባዕሉ ሓሲቡ ስለ ዝኣመነላ እዩ ንሓቂ ተቀቢልዋ።—ሮሜ 12:1 ኣንብብ።
5, 6. ካብ ንእስነትካ ኣትሒዝካ ‘ንኣእምሮኻ’ ብኸመይ ከም እትጥቀመሉ ኽትምሃር ኣገዳሲ ዝዀነ ስለምንታይ እዩ፧
5 ንስኻ እውን ምናልባት ብዛዕባ ሓቅታት መጽሓፍ ቅዱስ ንነዊሕ እዋን ዝፈለጥካ ትኸውን። ከምኡ እንተ ዄንካ፡ ዝኣመንካሉ ምኽንያታት ተጠንቂቕካ ንምምርማር ስለምንታይ ሸቶ ዘይተውጽእ፧ እዚ ንእምነትካ ኼደልድሎ እዩ፣ ብንፋስ ጸቕጢ መዛኑን ብፕሮፓጋንዳ ዓለምን ብስምዒታትካን ከይትድፋእ ድማ ኪሕግዘካ እዩ።
6 ካብ ንእስነትካ ኣትሕዚካ ‘ንኣእምሮኻ’ ብኸመይ ከም እትጥቀመሉ እንተ ተማሂርካ፡ መዛኑኻ ሕቶ ኼበግሱ ኸለዉ፡ ጽቡቕ ምላሽ ንምሃብ ድሉው ክትከውን ኢኻ። ገለ ኻብቲ መዛኑኻ ዚሓትትዎ ሕቶታት፡ ‘ኣምላኽ ከም ዘሎ ኸመይ ጌርካ ርግጸኛ ኽትከውን ትኽእል፧ ሓደ ፈቃር ኣምላኽ ከመይ ገይሩ እዩ እከይ ኪህሉ ዜፍቅድ፧ ኣምላኽ ከመይ ኢሉ እዩ ኻብ ዘለኣለም ንዘለኣለም ዚነብር ኪኸውን ዚኽእል፧’ ዚብል ኪኸውን ይኽእል እዩ። ድሉው ምስ እትኸውን፡ እዚ ሕቶታት እዚ ንእምነትካ ዜዳኽም ዘይኰነስ፡ ተወሳኺ ብሕታዊ መጽናዕቲ ኽትገብር ዜለዓዕለካ ኪኸውን እዩ።
7-9. ኣብ ወብ ሳይትና ዚርከብ “መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧” ዘርእስቱ ዓምዲ ንእምነትካ ንምድልዳል ብኸመይ ኪሕግዘካ ኸም ዚኽእል ግለጽ።
7 ብሕታዊ መጽናዕቲ ብትግሃት ምስ እትገብር፡ ነዚ ሕቶታት እዚ መልሲ ኽትረኽበሉ፡ ጥርጣረታትካ ኸተወግድ፡ እምነትካ ድማ ከተድልድል ኢኻ። (ግብ. 17:11) ከምኡ ንምግባር ኪሕግዘካ ዚኽእል ብዙሕ ናውቲ ኣሎ። ንብዙሓት ሰባት እታ ዘ ኦርጅን ኦቭ ላይፍ—ፋይቭ ኰስችንስ ዎርዝ ኣስኪንግ ዘርእስታ ብሮሹርን እታ ኢዝ ዘር ኤ ክሪኤተር ሁ ኬርስ ኣባውት ዩ፧ ዘርእስታ መጽሓፍን ሓጊዘናኦም እየን። ኣብ ርእሲ እዚ፡ ብዙሓት መንእሰያት ነቲ ኣብ ወብ ሳይትና ዚርከብ፡ “መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ይምህር፧” ዘርእስቱ ዓምዲ ይፈትውዎን ይጥቀሙሉን እዮም። እዚ ንመጽናዕቲ ዚሕግዝ ዓምዲ ኣብ jw.org፡ ኣብ ትሕቲ BIBLE TEACHINGS እዩ ዚርከብ። ኵሉ እቲ ኣብ ትሕቲ እዚ ዓምዲ ዘሎ መጽናዕቲ፡ ብዛዕባ ሓደ ኣርእስቲ መጽሓፍ ቅዱስ ዘሎካ እምነት ንምድልዳል ተባሂሉ እተዳለወ እዩ።
8 ብዛዕባ መጽሓፍ ቅዱስ ጽቡቕ ፍልጠት ስለ ዘሎካ፡ ንገሊኡ ኣብቲ ዓምዲ እትረኽቦ ሕቶታት ቀልጢፍካ ምላሽ ትህበሉ ትኸውን። ግናኸ፡ ብዛዕባ እቲ ምላሽካ ኸመይ ጌርካ ርግጸኛ ኽትከውን ትኽእል፧ እቲ ዓምዲ ብዛዕባ እተፈላለየ ጥቕስታት ክትሓስብ የተባብዓካ እዩ፣ ብዛዕባኡ ዘሎካ ሓሳባት እትጽሕፈሉ ቦታ እውን ኣለዎ። እዚ ኸኣ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተመርኰሰ እምነትካ ኸመይ ጌርካ ንኻልኦት ከም እትገልጽ ኪሕግዘካ ይኽእል እዩ። እቲ ኣብ ወብ ሳይትና ዚርከብ “መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ እንታይ እዩ ዚምህር፧” ዘርእስቱ ዓምዲ፡ ንብዙሓት መንእሰያት እምነቶም ኬደልድሉ ይሕግዞም ኣሎ። ክትረኽቦ ትኽእል እንተ ዄንካ፡ ስለምንታይ ነዚ ዓምዲ እዚ ኽፍሊ ብሕታዊ መጽናዕትኻ ዘይትገብሮ፧
9 እምነትካ ምስ እተደልድል፡ ናብ ጥምቀት ዜብጽሓካ ኣገዳሲ ስጕምቲ ሰጒምካ ኣለኻ ማለት እዩ። ሓንቲ ጐርዞ ሓብትና፡ “ክጥመቕ ቅድሚ ምውሳነይ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ኣጽኒዐ፡ እዚ ናይ ሓቂ ሃይማኖት ምዃኑ እውን ተገንዚበ እየ። እዚ እምነተይ እዚ ኸኣ ካብ መዓልቲ ናብ መዓልቲ እናደልደለ እዩ ዚኸይድ ዘሎ” ትብል።
ተግባራትካ
10. ሓደ እተጠምቀ ክርስትያን ምስ እምነቱ ዚሳነ ተግባራት ኪገብር ትጽቢት ዚግበረሉ ስለምንታይ እዩ፧
10 መጽሓፍ ቅዱስ፡ “እምነት፡ ግብሪ እንተ ዘይብላስ፡ ንርእሳ ምውትቲ እያ” ይብል። (ያእ. 2:17) ንሓደ ነገር ኣጸቢቕካ እትኣምነሉ እንተ ዄንካ፡ ብተግባራትካ ይርአ እዩ። እንታይ ዓይነት ተግባራት፧ መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ “ቕዱስ ኣነባብራን” “ግብርታት ኣምላኻዊ ተወፋይነትን” ይዛረብ እዩ።—2 ጴጥሮስ 3:11 ኣንብብ።
11. “ብቕዱስ ኣነባብራ” ምምልላስ ኪብሃል ከሎ እንታይ ማለት ምዃኑ ግለጽ።
11 “ብቕዱስ ኣነባብራ” ንምምልላስ፡ ብስነ ምግባር ንጹህ ክትከውን ኣሎካ። ኣብዚ መዳይ እዚ ኸመይ ኢኻ፧ ንኣብነት፡ ብዛዕባ ዝሓለፈ ሽዱሽተ ወርሒ እሞ ሕሰብ። ‘ልቦናኻ’ ቅኑዕን ጌጋን ንምፍላይ ከም ዝሰልጠነ ብኸመይ ኣርኢኻ፧ (እብ. 5:14) ንፈተና ወይ ንጸቕጢ መዛኑ እተጻረርካሉ ኣጋጣሚታት ክትዝክርዶ ትኽእል፧ ኣብ ቤት ትምህርቲ ዘሎካ ኣካይዳ ብዛዕባ እምነትካ ጽቡቕ ገይሩ ይዛረብ ድዩ፧ ኣደዳ ላግጺ ኸይትኸውን ኢልካ ምስ ደቂ ኽፍልኻ ኽትማሳሰል ትጽዕር ዲኻ፡ ወይስ ምእንቲ እምነትካ ጸኒዕካ ትቐውም ኢኻ፧ (1 ጴጥ. 4:3, 4) ልክዕ እዩ፡ ፍጹም ሰብ ከም ዘየልቦ ኣይከሓድን እዩ። ንነዊሕ እዋን ንየሆዋ ዘገልገሉ እኳ ሓድሓደ ግዜ ኣብ ቅድሚ ሰባት ጽኑዕ መትከል ምሓዝ የፍርሆም እዩ። ኰይኑ ግና፡ ሓደ ርእሱ ንየሆዋ ዝወፈየ ሰብ፡ ብስም ኣምላኽ ዚጽዋዕ ምዃኑ የሐብኖ እዩ፣ ነዚ ድማ ብኣካይዳኡ የርእዮ እዩ።
12. “ግብርታት ኣምላኻዊ ተወፋይነት” እንታይ እዩ፧ ብዛዕባኡኸ እንታይ ኣረኣእያ ኺህልወና ኣለዎ፧
12 “ግብርታት ኣምላኻዊ ተወፋይነት” እንታይ እዩ፧ እዚ ግብርታት እዚ ነቲ ኣብ ጉባኤ ዘሎካ ንጥፈታት፡ ማለት ኣብ ኣኼባታት ምእካብን ኣብ ኣገልግሎት ምስታፍን ዜጠቓልል እዩ። ብዘይካዚ፡ ከም ብሕታዊ ጸሎትን ብሕታዊ መጽናዕትን ዝኣመሰለ ኻልኦት ዘይርእይዎ መንፈሳዊ ንጥፈታት እውን የጠቓልል እዩ። ህይወቱ ንየሆዋ ዝወፈየ ሰብ ነዚ ግብርታት እዚ ኸም ኣጸጋሚ ገይሩ ኣይርእዮን እዩ። የግዳስ፡ ከም ናይ ንጉስ ዳዊት ዓይነት ኣረኣእያ እዩ ዜንጸባርቕ፣ ኣብ ሓደ እዋን፡ ዳዊት፡ “ፍቓድካ ንምግባር ባህጊ አሎኒ፡ ሕግኻውን ኣብ ውሽጢ ልበይ እዩ” ኢሉ እዩ።—መዝ. 40:8።
13, 14. “ግብርታት ኣምላኻዊ ተወፋይነት” ንምግባር ኪሕግዘካ ዚኽእል እንታይ መሰናድዎ ኣሎ፧ ገሊኦም መንእሰያት ካብዚ መሰናድዎ እዚ ብኸመይ ተጠቒሞም፧
13 ሸቶታት ንምውጻእ ምእንቲ ኺሕግዘካ፡ ኣብታ መንእሰያት ዚሓትዎ ሕቶታትን ተግባራዊ መልስታቱን፡ 2ይ ጥራዝ፡ ኣብ ገጽ 308ን 309ን ሓደ ወረቐት ዕዮ ኣሎ። እዚ ወረቐት ዕዮ እዚ ነዚ ዚስዕብ ሕቶታት መልሲ ኽትህበሉ ይዕድመካ እዩ፦ “ኣብ ጸሎትካ ማዕረ ኽንደይ ኢኻ ንጹር ነጥብታት እትጠቅስ፧ እዚኸ ብዛዕባ እቲ ንየሆዋ ዘሎካ ፍቕሪ እንታይ ይገልጽ፧” “ኣብ ብሕታዊ መጽናዕትኻ እንታይ ተጠቓልል፧” “ዋላ እውን ወለድኻ ናብ ኣገልግሎት እንተ ዘይከዱ፡ ናብ ኣገልግሎት ትኸይድ ዲኻ፧” ብዘይካዚ፡ እቲ ወረቐት ዕዮ፡ ብዛዕባ ጸሎትካን ብሕታዊ መጽናዕትኻን ኣገልግሎትካን እተውጽኦ ዝዀነ ይኹን ሸቶታት ክትጽሕፈሉ እትኽእል ቦታ ኣለዎ።
14 ብዙሓት ብዛዕባ ጥምቀት ዚሓስቡ መንእሰያት፡ እዚ ወረቐት ዕዮ እዚ ጠቓሚ ንዋት ኰይኑ ረኺቦምዎ እዮም። ሓንቲ ቲልዳ ዝስማ መንእሰይ ሓብቲ፡ “ነቲ ወረቐት ዕዮ፡ ሸቶታት ንምውጻእ ተጠቒመሉ እየ። በብሓደ ድማ ነቲ ዘውጻእክዎ ሸቶታት ወቒዐዮ እየ፣ ድሕሪ ዓመት ኣቢሉ ዚኸውን ድማ ንጥምቀት ድልውቲ ዀይነ” ትብል። ፓትሪክ ዝስሙ መንእሰይ ሓው እውን ብተመሳሳሊ መገዲ ተጠቒሙ እዩ። ንሱ ኸኣ፡ “ሸቶታተይ እንታይ ምዃኑ ኣቐዲመ እፈልጦ እኳ እንተ ነበርኩ፡ ብጽሑፍ ምስፋረይ ግና ንምውቃዑ ብዝያዳ ኣበርቲዐ ኸም ዝዓዪ ገይሩኒ እዩ” ይብል።
15. ወፈያ ስለምንታይ ብሕታዊ ውሳነ ኪኸውን ከም ዚግባእ ግለጽ።
15 ሓደ ኻብቲ ኣብቲ ወረቐት ዕዮ ዚርከብ ዜመራምር ሕቶታት፡ “ወለድኻን ኣዕሩኽካን ንየሆዋ ምግልጋል እኳ እንተ ሓደግዎ፡ ንየሆዋ ምግልጋል ትቕጽል ዲኻ፧” ዚብል እዩ። ርእስኻ ወፊኻ እተጠመቕካ ክርስትያን ምስ ኰንካ፡ ኣብ ቅድሚ የሆዋ ብርእስኻ ደው ከም እትብል ኣይትረስዕ። ንዕኡ እተቕርቦ ኣገልግሎት፡ ኣብ ካልኦት ሰባት፡ ዋላ እውን ኣብ ወለድኻ እተመርኰሰ ኪኸውን ኣይግባእን። ቅዱስ ኣነባብራኻን ንኣምላኽ ብዘሎካ ተወፋይነት እትገብሮ ግብርታትካን፡ ሓቂ ናትካ ኸም ዝገበርካያ፡ ከምኡ ድማ ናብ ጥምቀት ንምብጻሕ ዕቤት ትገብር ከም ዘለኻ ይሕብር እዩ።
ሞሳኻ
16, 17. (ሀ) ሓደ ሰብ ክርስትያን ንምዃን ብምንታይ ኪድረኽ ይግባእ፧ (ለ) ነቲ በጃ ዘሎካ ሞሳ ብምንታይ ብምሳሌ ኽትገልጾ ትኽእል፧
16 ሓደ እዋን፡ ሓደ ፈላጥ ሕጊ ንየሱስ፡ “ኣብ ሕጊ ኣየነይቲ ትእዛዝ እያ ዝዓበየት፧” ኢሉ ሓተቶ። የሱስ ድማ፡ “ንየሆዋ ኣምላኽካ ብምሉእ ልብኻን ብምሉእ ነፍስኻን ብምሉእ ኣእምሮኻን ኣፍቅሮ” ኢሉ መለሰሉ። (ማቴ. 22:35-37) በዚ ኸምዚ ኸኣ፡ ሓደ ክርስትያን ንምጥማቕ ኰነ፡ ካልእ ዝዀነ ይኹን ነገር ንምግባር ኪድርኾ ዚግባእ ነገር እንታይ ምዃኑ እዩ ገሊጹ፣ እወ፡ ንየሆዋ ብምሉእ ልቡ ስለ ዜፍቅሮ እዩ ኸምኡ ኺገብር ዘለዎ። ሓደ ኻብቲ ንየሆዋ ዘሎካ ፍቕሪ እተዕብየሉ ብሉጽ መገድታት፡ ብዛዕባ እቲ የሆዋ ዝሃበና ኻብ ኵሉ ዝዓበየ ውህበት ምስትንታን እዩ፣ ንሱ ድማ መስዋእታዊ በጃ ወዱ እዩ። (2 ቈረንቶስ 5:14, 15፣ 1 ዮሃንስ 4:9, 19 ኣንብብ።) ብዛዕባ እቲ በጃን ንዓኻ ዘለዎ ትርጉምን ምስ እተስተንትን፡ ሞሳ ኸተሕድር ትኽእል ኢኻ።
17 ነቲ በጃ ዘሎካ ምላሽ በዚ ዚስዕብ ምሳሌ ኺግለጽ ይከኣል እዩ፦ ሓደ ሰብ ካብ ምጥሓል ኣድሒኑካ ንበል። ናብ ገዛኻ ኼድካ፡ ሰብነትካ ኣንቂጽካ፡ ብድሕሪኡ ነቲ ዘጋጠመካ ትርስዖ ዲኻ፧ ከምኡ ኣይትገብርን ኢኻ! ነቲ ዘድሓነካ ሰብ፡ ብዓል ዕዳኡ ኸም ዝዀንካ እዩ ዚስምዓካ። ህይወትካ እዩ ኣድሒኑልካ! የሆዋ ኣምላኽን የሱስ ክርስቶስን ከኣ ካብዚ ኣጸቢቑ ብዝዓቢ መገዲ እዮም ኣድሒኖምና። ብዘይ እቲ በጃ፡ ነፍሲ ወከፍና ኣብ ሓጢኣትን ሞትን ምጠሓልና ኔርና። ሳላ እዚ ፍቕሩ እተራእየሉ ዓብዪ ተግባር እዚ ግና፡ ኣብ ገነታዊት ምድሪ ንዘለኣለም ናይ ምንባር ተስፋ ኣሎና።
18, 19. (ሀ) ናይ የሆዋ ምዃን፡ ኬፍርሃካ ዘይግባእ ስለምንታይ እዩ፧ (ለ) ንየሆዋ ምግልጋል ንህይወትካ ዜመሓይሾ ብኸመይ እዩ፧
18 ነቲ የሆዋ ዝገበረልካ ነገር ተማስወሉ ዲኻ፧ ከምኡ እንተ ዄንካ፡ ህይወትካ ንየሆዋ ወፊኻ ኽትጥመቕ ዜኽእል ብቕዓት ኣሎካ ማለት እዩ። ርእስኻ ወፊኻ ኺብሃል ከሎ፡ ዝመጸ እኳ እንተ መጸ፡ ንዘለኣለም ፍቓዱ ንምግባር ንየሆዋ ተመባጺዕካሉ ማለት ምዃኑ ኣይትረስዕ። ከምዚ ዓይነት ቃል ንምእታው ክትፈርህሲ ግቡእ ድዩ፧ ኣይፋልን! የሆዋ ንጥቕምኻ እዩ ዚሓስብ፡ ‘ነቶም ዚደልይዎ ድማ ዓስቢ ይህቦም እዩ።’ (እብ. 11:6) ርእስኻ ንየሆዋ ምውፋይካን ምጥማቕካን፡ ንህይወትካ ኣየበላሽዎን እዩ። ብኣንጻሩ እኳ ደኣስ፡ ንየሆዋ ምግልጋል፡ ንህይወትካ ኼመሓይሾ እዩ። ገና ዀተቴ ኸይኰነ እተጠምቀ ሕጂ ወዲ 24 ዓመት ዝዀነ ሓው፡ “ዕድመይ እንተ ዚውስኽ፡ ብዝዓመቘ ኽርዳእ ምኸኣልኩ ነይረ፣ ግናኸ፡ ርእሰይ ንየሆዋ ንምውፋይ ዝገበርክዎ ውሳነ፡ ደድሕሪ ዓለማዊ ነገራት ከይስዕብ ዕቝባ ዀይኑኒ እዩ” ይብል።
19 የሆዋ ኻብቲ ወትሩ ንጥቕሚ ርእሱ ጥራይ ዚሓስብ ሰይጣን ጠሪሱ እተፈልየ እዩ! ሰይጣን ነቶም ኣብ ጐድኑ ዚቘሙ ነባሪ ዓስቢ ኣይህቦምን እዩ። ከመይ እሞ ገይሩ እዩ ኸምኡ ኺገብር፧ ሰይጣን ንባዕሉ ዋላ ሓንቲ ብስራት የብሉን፡ ብዛዕባ መጻኢ እውን ተስፋ የብሉን። ንርእሱ ዘይብሉ እንተ ዀይኑ ደኣ ኻበይ ኣምጺኡ እዩ ንኻልእ ኪህብ፧ ሰይጣን ብዘይካ እቲ ንዕኡ እውን ዚጽበዮ ዘሎ ጽልሙት መጻኢ፡ ካልእ ኪህብ ኣይክእልን እዩ።—ራእ. 20:10።
20. ሓደ መንእሰይ ናብ ወፈያን ጥምቀትን ንምግስጋስ እንታይ ኪገብር ይኽእል፧ (“ ብመንፈሳዊ መዳይ ኽትዓቢ ዚሕግዘካ ነገራት” ዘርእስታ ሳጹን እውን ርአ።)
20 እምበኣር፡ ህይወትካ ንየሆዋ ምውፋይ፡ ቅኑዕ ስጕምቲ እዩ። ነቲ ስጕምቲ እቲ ንምውሳድ ተዳሊኻ ዲኻ፧ እንተ ተዳሊኻ፡ ድሕር ኣይትበል። ተወሳኺ ግዜ ዜድልየካ እንተ ዀይኑ ግና፡ በቲ ኣብዛ ዓንቀጽ እዚኣ ዘሎ ሓሳባት ተጠቕሚካ ንቕድሚት ገስግስ። ጳውሎስ ንሰብ ፊልጲ፡ “በቲ በጺሕናዮ ዘለና መጠን፡ ብሓደ መገዲ ንመላለስ” ኢሉ ጽሒፉሎም እዩ። (ፊል. 3:16) ነቲ ምኽሪ እቲ እንተ ስዒብካዮ፡ ኣብ ቀረባ ግዜ ህይወትካ ንየሆዋ ወፊኻ ኽትጥመቕ ድሌት ከተሕድር ኢኻ።


text:
Welcome to Radio Erena!
መንግስቲ ኤርትራ፣ ብዛዕባ ጉዳይ ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ እስራኤል ብዝምልከት ብምስጢር ምስ መንግስቲ እስራኤል ይዘራረብ ምህላዉ ተፈሊጡ።
Read more...
ካቢነ ሚኒስተራት ኤርትራ ኣብ መወዳእታ ዕለታት ናይ ወርሒ ሕዳር ኣብ ዘካየዶ ኣኼባ፣ 11 ሚኒስተራት ጥራይ ምስታፎም ኣብ ሓያሎ ኤርትራውያን ወገናት ኣዘራራቢ ጉዳይ ኮይኑ ኣሎ።
Read more...
ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ኣብ ኡጋንዳ ኣብ ዝካየድ ግጥማት ሴካፋ ክትሳተፍ ምዃና እቲ ዞባዊ ማሕበር ኩዕሶ እግሪ ኣረጋጊጹ።
እቲ ካብ 24 ሕዳር ክሳብ 8 ታሕሳስ ዝካየድ ግጥማት ኩዕሶ እግሪ ምብራቕን ማእከል ኣፍሪቃ፣ ኤርትራ እትርከበን ሓደ ሓደ ሃገራት ምስታፈን ኣጠራጣሪ ኮይኑ ስለዝጸንሐ፣ ኣብዚ ዞባ ዘይርከባ ከም ካሜሮንን ማላውን ዝኣመሰላ ሃገራት ከም ዕዱማት ብምስታፍ ንቦታ እተን ዘይሳተፋ ንምትካእ ምውጣኑ ክሕብር ጸኒሑ’ዩ።
Read more...
በብእዋኑ ናብ ኤርትራ ኢዶም እንሃቡ ዑቕባ ዝሓተቱ ኢትዮጵያውያን ወትሃደራት፣ ምስ ተቓወምቲ ውድባት ክጽንበሩ እንተዘይኮይኖም ካልእ ኣማራጺታት ከምዘይወሃቦም ሰራሕተኛ ላዕለዋይ ኮሚሽን ስደተኛታት ውድብ ሕቡራት ሃገራት-UNHCR ነበር ገሊጻ።
Read more...
ንኣርባዕተ ዓመታት ተበቲኹ ዝጸንሐ ዝምድና ኢትዮጵያን ቐጠርን ናብ ንቡር ድሕሪ ምምላሱ፣ ቐጠር ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ንዘሎ ዘይተፈትሐ ጉዳያት ንምሽምጋል ተበግሶ ክትወስድ ተኽእሎ ምህላዉ ዲፕሎማሰኛታት ይእምቱ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ቐጠር ሸሕ ሓማድ ቢን ጃሲም ቢን ጃቡር ኣልታኒ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ናይ ክልተ መዓልቲ ዑደት ብምክያድ ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ ተራኺቡ ብዛዕባ ክልትኣዊ ዝምድናን ጉዳያት ጎረባብቲ ሃገራትን ኣተኵሮም ከምእተዘራረቡ ማዕከናት ዜና ጠቒሰን’የን።
Read more...
Inside Erena
ናጻ መድርኽ
Links
Powered by Joomla!®.
Designed by: free hosting no ads resell dot me domains Valid XHTML and CSS.


text:
መንግስቲ ህግደፍ ነቲ ኣብ ዝሓለፉ ስርዓታ ዝነበረ፡ ናይ ኣከፋፍላ ግብሪ ብዝኸፈአ መልክዑ ብምቕራብ ናይ መሬትን እንስሳ ዘቤትን ስርዓተ-ግብሪ ሓንጺጹ ሓድሽ መመዝመዚ ሜላ ፈጢሩ ይሰርሕ ከም ዘሎ ምንጭታት ካብ ኣስመራ ገሊጾም። ነዚ ሓድሽ ግብሪ እንስሳ ዘቤትን መሬትን ክሳብ ታሕቲ ወሪዶም ብምምዝጋብ ዘተግብሩ፡ ኣካላት እቲ ህዝባዊ ምምሕዳር ብዝብል መጸባበቒ ስም ህግደፍ ዝጥቀመሎም ኣካላት እዮም።
በቲ ክሳብ ሕጂ ተረኺቡ ዘሎ ኣሃዛዊ ሓበሬታ መሰረት፡ ዓቐን እቲ ንእንስሳ ዝኽፈል ግብሪ፡ ብነፍሲ ወከፍ ንኣድጊ 50፡ ንከብቲ 100፡ ንገመል 100፡ ንጤለበጊዕ ከኣ 10 ናቕፋ ኣብ ዓመት እዩ። ብኣተሓሕዛ ህግደፍ እዚ ተተሚኑ ዘሎ ግብሪ ንእንስሳ ዝኾነ ምሕረትን ሕድገት ዘይግበረሉ ኮይኑ ዘይምትግባሩ ድማ ከቢድ መቕጻዕቲ ዘኸትል እዩ።
እዚ ከምዚሉ እንከሎ ዕድሚኦም 70 ዓመትን ካብኡ ንላዕልን ንዝኾኑ ኤርትራውያን መሬት ከይወሃብ እቲ ስርዓት ከልኪሉ ኣሎ። እቲ ስርዓት ነዚ ዝህቦ ምኽንያት „ከልምዕዎ ኣይክእሉን እዮም“ ዝብል ሸፈጥ ኮይኑ፡ „እሞኸ በኸመይ ደኣ ይናበ“ ንዝብል ግና መልሲ የብሉን። ብሰንኺ እዚ ዕዉር ውሳነ ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ኤርትራ፡ ጽልእን ተቓውሞን ኣብ ልዕሊ እቲ ስርዓት ይዓርገ ከም ዘሎ እዞም ምንጭታት ኣተሓሒዞም ገሊጾም
ካብዚ ሓሊፉ፡ እቲ ስርዓት ብኹሉ ክፋላት ሕብረተሰብ ጽልኢ ኣብ ልዕሊኡ እንዳዛየደ ኣብ ዝኸደሉ ዘሎ ግዜ፡ ናይቶም ባዕሉ ፈቓድ ሂቡ ዘዋፈሮም ነጋዶ ንብረት ብህዶ ይዘምት ከም ዘሎ ካልኦት ምንጭታት ሓቢሮም። እቲ ሓበሬታ ከም ዝገልጾ ኤርትራውያን ነጋዶ ፈቓድ ወሲዶም ብናይ ወጻኢ ሸርፊ ገዚኦም ብኮንተይነራት ኣብ ወደባት ኤርትራ ምስ ኣብጽሕዎ ነቲ ንብረት ይራስዮ ኣሎ። እቶም ሓበርቲ‘ኳ ንዕኡ ዝምልከት ዘቕረብዎ ዝርዝር እንተዘየለ እቲ ጉጅለ ንራስያ ዝሕግዞ ዕባራ ምኽንያት ከም ዘቕርብ ፍሉጥ እዩ


text:
1ብድኅሪ እዙይ እቲ በጊዕ ኣብቲ ጽዮን ተብሂሉ ዘጽዋዕ እምባ ደዉ ኢሉ ረአኹ። ስሙን ስም ኣቦኡን ኣብ ግምባሮም ዘተጽሓፎም ሚእትን ኣርብዓን ኣርባዕተን ሽሕ ኸዓ ምስኡ ነበሩ። 2ከም ድምፂ ብዙኅ ማያትን ከም ድምፂ ብርቱዕ ነጐድጓድን ዘበለ ኻብ ሰማይ ድምፂ ሰማዕኹ። እቲ ዘሰማዕኽዎ ድምፂ ኸዓ ከምቲ ሰባት በገናኦም ክጻወቱ እንተለዉ ዘስማዕ ድምፂ ነበረ። 3ንሳቶም ኣብ ቅድሚ እቲ ዙፋንን ኣብ ቅድሚ እቶም ኣርባዕተ እንስሳን ኣብ ቅድሚ እቶም ኣሕሉቕን ሓድሽ መዘሙር ይዘምሩ ነበሩ። ነዘ መዘሙር እዙይዉን ብዘይ እቶም ካብ ምድሪ ዘተቤዘዎም ሚእትን ኣርብዓን ኣርባዕተን ሽሕ ሓደኳ ኽመሃሮ ኣይከኣለን። 4እዚኣቶም ምሰንስትዉን ዘይረኸሱ ደናግል እዮም። ንሳቶም ነቲ በጊዕ ናብ ዘኸዶ ዂሉ ይኽተልዎ። ንሳቶም ንኣምላኽን ነቲ በጊዕን በዂራት ምእንቲ ክኾኑ ኻብ ደቂ ኣዳም ዘተቤዘዎም እዮም። 5ኣብ ኣፎም ሓሰት ኣይተረኽበን፤ ነቐፋዉን የብሎምን። 6ድኅርዙይ ካልእ መልኣኽ ኣብ መንጎ ሰማይን ምድርን ክዘምቢ እንተሎ ረአኹ። ነቶም ኣብ ምድሪ ዘነብሩን ንዂሎም ኣሕዛብን ነገዳትን ቋንቋታትን ሕዘብታትን ክሰብከሎም ድማ ናይ ዘለዓለም ወንጌል ኂዙ ነበረ። 7ብብርቱዕ ድምፂ ኸዓ እታ ዘፈርደላ ጊዜ በጺሓ እያ እሞ ንእግዚኣብሔር ፍርኅዎ! ክብርዉን ሃብዎ! ነቲ ሰማይን ምድርን ባሕርን ዓይኒ ማያትን ዘፈጠረ ስገዱሉ! በለ። 8ሓደ ኻልኣይ መልኣኽ ድማ እታ ኻብቲ ዘስክር ወይኒ ምንዘርናኣ ንዂሎም ኣሕዛብ ከም ዘሰትዩ ዘገበረቶም ዓባይ ባቢሎን ወዲቓ! ወዲቓ! እናበለ ተኸተሎ። 9ካልእ ሣልሳይ መልኣኽ ድማ ብብርቱዕ ድምፂ ኸምዙይ እናበለ ሰዓቦም፦ እቲ ነዘ ኣራዊት እዙይን ንምስሉን ዘሰገደ ኣብ ግምባሩ ወይ ኣብ ኢዱ ማኅተሙ ዘተቐበለ 10ካብቲ ምንም እንተይተኃወሶ ኻብ ጽዋዕ ቝጥዓኡ ዘተቐድሐ ናይ እግዚኣብሔር ወይኒ መዓት ክሰቲ እዩ። ኲሎም እቶም ከምዙይ ዘገበሩ ኣብ ቅድሚ ቕዱሳን መላእኽትን ኣብ ቅድሚ እቲ በጊዕን ብሓዉን ብዲንን ክሳቐዩ እዮም። 11ትኪ ናይቲ ዘሳቕዮም ሓዊ ንዘለዓለመ ዓለም ንላዕሊ ኣቢሉ ይወፅእ። እቶም ነቲ ኣራዊትን ንምስሉን ዘሰገዱ እቶም ማኅተም ስሙ ዘተቐበሉ ለይትን መዓልትን ዕረፍቲ የብሎምን። 12እቶም ንትእዛዛት ኣምላኽን ንእምነት ኢየሱስን ዘሕልዉ ቕዱሳን ከዓ ትዕግሥቶም ኣብዙይ እዩ ዘርአ። 13ካብ ሰማይ ከዓ እቶም ካብ ሕዚ ንደኃር ብጐይታ ዘሞቱ ብፁዓን እዮም፤ ኢልካ ጸሓፍ ዘብለኒ ድምፂ ሰማዕኹ። መንፈስ ቅዱስ ከዓ እወ! ግብሮም ክስዕቦም እዩ እሞ ካብ ፃዕሮም ክዓርፉ እዮም በለ። 14ሽዑ ቖላሕ እንተበልኩ እንሆ ፃዕዳ ደመና ረአኹ፤ ኣብቲ ደመና ኸዓ ወዲ ሰብ ዘመስል ተቐሚጡ ነበረ። ንሱ ኣብ ርእሱ ኣኽሊል ወርቂ ደፊኡ ኣብ ኢዱዉን በሊሕ ማዕጺድ ኂዙ ነበረ። 15ካልእ መልኣኽ ድማ ኻብ መቕደስ እግዚኣብሔር ወፂኡ ነቲ ኣብ ልዕሊ ደመና ተቐሚጡ ዘሎ ዓዉ ብዘበለ ድምፂ ጊዜ ዓጺድ ቀሪቡ ፍረ ምድሪዉን በጺሑ እዩ እሞ ማዕጺድካ ስደዶ! ዕጸድዉን! በሎ። 16እቲ ኣብ ደመና ዘተቐመጠ ኸዓ ማዕጺዱ ናብ ምድሪ ሰደደ፤ ምድሪዉን ተዓጸደት። 17ካልእ መልኣኽ ድማ ኻብታ ኣብ ሰማይ ዘላ መቕደስ ወፀ፤ ንሱዉን በሊሕ ማዕጺድ ኂዙ ነበረ። 18ካብቲ መሠዉዒ ድማ ኣብ ልዕሊ ሓዊ ሥልጣን ዘለዎ ሓደ ኻልእ መልኣኽ ወፀ። ነቲ በሊሕ ማዕጺድ ዘኃዘ መልኣኽ ከዓ ዓዉ ብዘበለ ድምፂ እቲ ዘለላ ወይኒ በሲሉ እዩ እሞ ነቲ በሊሕ ማዕጺድካ ሰዲድካ ነቲ ኣብ ምድሪ ዘሎ ዘለላ ወይኒ ቖሪጽካ ኣክቦ! በሎ። 19እቲ መልኣኽ ከዓ ማዕጺዱ ናብ ምድሪ ሰዲዱ ነቲ ኣብ ምድሪ ዘሎ ወይኒ ኣከቦሞ ናብቲ ናይ እግዚኣብሔር ዓብዪ መጽመቝ ቝጥዓ ደርበዮ። 20እቲ ወይኒ ድማ ኣብቲ ወፃኢ ኸተማ ኣብ ዘሎ መጽመቝ ተረገጸ፤ እቲ ደም ክሳዕ ልጓም ፈረስ ዘበጽሕ ካብቲ መጽመቝ ወፂኡ ክሳዕ ሠለስተ ሚእቲ ኺሎ ሜትር ድማ ወሓዘ።
Copyright
Learn More


text:
ትዝክሮዶ፧
ነቲ ኣብዚ ቐረባ እዋን ዝወጸ ሕታማት ግምቢ ዘብዐኛ ብጥንቃቐ ኣንቢብካዮዶ፧ እስከ ነዚ ዚስዕብ ሕቶታት ክትምልሶ ትኽእል እንተ ዄንካ ርአ፦
እቲ የሱስ ኣብ ማቴዎስ 18:15-17 እተዛረበሉ በደል እንታይ ዓይነት በደል እዩ፧
ኣብ መንጎ እቶም ውልቀ ሰባት ኪድቅስ ዚኽእል ዝነበረ በደል ኰይኑ፡ እቲ ነገር እንተ ዘይደቂሱ ኽሳዕ ውገዳ ዜብጽሕ ከቢድ በደል እዩ። ንኣብነት፡ ምጥፍፋእ ወይ ብሕሜት ጌርካ ስም ሰብ ምጽላም ኪኸውን ይኽእል።—w16.05, ገጽ 7።
ካብ ንባብ መጽሓፍ ቅዱስ ምእንቲ ኽትጥቀም፡ እንታይ ክትገብር ትኽእል፧
ከምዚ ዚስዕብ ክትገብር ትኽእል ኢኻ፦ ኣብ ግብሪ ኸተውዕሎ እትኽእል ነጥብታት እናኣናደኻ ብኽፉት ኣእምሮ ኣንብብ፣ ከምዚ ዚስዕብ ዝኣመሰለ ሕቶታት ሕተት፦ ‘ነዚ ሓበሬታ እዚ፡ ንኻልኦት ክሕግዘሉ ዝኽእል ከመይ ገይረ እየ፧’፣ ምስ ኣንበብካ፡ ክትረኽቦ ብእትኽእል ናውቲ ጌርካ ምርምር ግበር።—w16.05, ገጽ 24-26።
ሓደ ክርስትያን ብትንሳኤ እናኣመነ ኽነሱ ኺሓዝንሲ ግቡእ ድዩ፧
ኣብ ትንሳኤ ዘሎና እምነት ነቲ ሓደ ክርስትያን ሰቡ ምስ ሞቶ ዚስምዖ ሓዘን ኣየወግዶን እዩ። ኣብርሃም ብሞት ሳራ ሓዚኑ እዩ። (ዘፍ. 23:2) እናሓደረ እቲ ሓዘን ይንኪ እዩ።—wp16.3, ገጽ 4።
እቶም ኣብ ህዝቅኤል ምዕራፍ 9 እተጠቕሱ ናይ ጸሓፊ ቐርኒ ቐለም ዘለዎ ሰብኣይን ኣጽዋር ዝሓዙ ሽዱሽተ ሰብኡትን ንመን የመልክቱ፧
ንሳቶም ነቶም ኣብ ጥፍኣት የሩሳሌም እተሳተፉን ኣብ ኣርማጌዶን ዚሳተፉን ሰማያዊ ሓይልታት የመልክቱ። ኣብ ዘመናዊ ፍጻመኡ፡ እቲ ናይ ጸሓፊ ቐርኒ ቐለም ዘለዎ ሰብኣይ ነቲ ንዚድሕኑ ምልክት ዚገብረሎም የሱስ ክርስቶስ የመልክት።—w16.06, ገጽ 16-17።
መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ዜስግእ ኵነታት እዩ ሰጊሩ፧
(1) ብሰንኪ ምምሽማሽ እቲ ኸም ጳጲሮስን ብራንና ዝኣመሰለ እተጻሕፈሉ ናውቲ ጽሕፈት ኣይጠፍአን፣ (2) ብሰንኪ እቶም ኬጥፍእዎ ዝጸዓሩ ፖለቲካውያንን ሃይማኖታውያንን መራሕቲ ኣይጠፍአን፣ (3) መልእኽቱ ንምጥዋይ ብእተገብረ ፈተነ ኣይጥፍአን።—wp16.4, ገጽ 4-7።
ንናብራኻ ኸተቕልለሉ እትኽእል ገለ መገድታት እንታይ እዩ፧
ብሓቂ ዜድልየካ ፍለጥ። ዘየድሊ ወጻኢታት ነኪ። ኪኸውን ዚኽእል ባጀት ኣዳሉ። ዘይትጥቀመሉ ነገር ኣወግድ። ዕዳኻ ኽፈል። ዓለማዊ ስራሕካ ነኪ። ኣገልግሎትካ ኸተስፍሕ መድብ።—w16.07, ገጽ 10።
መጽሓፍ ቅዱስ ካብ ወርቂ ወይ ብሩር ኣብሊጹ ዚርእዮ ነገር እንታይ እዩ፧
መለኮታዊት ጥበብ ካብ ወርቂ ወይ ብሩር ከም እትበልጽ ኣብ እዮብ 28:12, 15 ተገሊጹ ኣሎ። ከተናድያ ኸለኻ፡ ትሑትን ብእምነት ድልዱልን ንምዃን ጽዓር።—w16.08, ገጽ 18-19።
ኣሕዋት ጭሕሚ ኼብቍሉ ግቡእ ድዩ፧
ኣብ ገሊኡ ባህልታት፡ ብግቡእ እተቐምቀመ ጭሕሚ ቕቡል ኪኸውን ይኽእል እዩ፣ ንመልእኽቲ መንግስቲ ኣምላኽ ካብ ምስማዕ ዘይዕንቅፍ እውን ኪኸውን ይኽእል እዩ። ይኹን እምበር፡ ገሊኦም ኣሕዋት ጭሕሚ ዘይምብቋል ይመርጹ ይዀኑ። (1 ቈረ. 8:9) ኣብ ገሊኡ ባህልታት ወይ ከባቢ ግና፡ ጭሕሚ ንክርስትያናት ኣገልገልቲ ቕቡል ኣይኰነን።—w16.09, ገጽ 21።
ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ተመዝጊቡ ዘሎ ዛንታ ዳዊትን ጐልያድን ሓቂ ምዃኑ ኽንተኣማመን እንኽእል ስለምንታይ ኢና፧
ቍመት ጐልያድ ካብቲ ኣብ ዘመናዊ ታሪኽ እተመዝገበ ዝነውሐ ሰብ ብ15 ሰንቲ ሜተር ጥራይ እዩ ዚነውሕ። ጥንቲ እተጻሕፈ ጽሑፍ ንቤት ዳዊት ስለ ዚጠቅስ፡ የሱስ እውን ንዳዊት ብሓቂ ኸም ዝነበረ ገይሩ ስለ እተዛረበሉ፡ ዳዊት ብሓቂ ኣብ ታሪኽ ዝነበረ ሰብ እዩ። እቲ ኣብቲ ዛንታ እተጠቕሰ ቦታታት እውን ምስ ጭቡጥ ሓቅታት ዚሳነ እዩ።—wp16.5, ገጽ 13።
ኣብ መንጎ ፍልጠትን ምስትውዓልን ጥበብን እንታይ ፍልልይ ኣሎ፧
ፍልጠት ዘለዎ ሰብ፡ ብዙሕ ሓበሬታ እዩ ዚእክብ። ምስትውዓል ዘለዎ ሰብ ድማ፡ ሓደ ሓበሬታ ምስ ካልእ ዘለዎ ዝምድና ይርዳእ ወይ የስተውዕል እዩ። ጥበብ ዘለዎ ሰብ ግና፡ ንፍልጠትን ምስትውዓልን ብሓንሳእ ጠሚሩ ግብራዊ ብዝዀነ መገዲ ይጥቀመሉ እዩ።—w16.10, ገጽ 18።