text:
ኣብቲ ቀዳማይ ሰሙናት ኣብ ጀርመን እንታይ ክገብር ኣለኒ ።
ንስኻትኩም ብ ዩኤን ፕሮግራም ወይከኣ ብሰባኣዊ ርሕራሄ ናብ ጀርመን ዝመጻእኩም ዲኹም?
ከምኡውን ብዙህ ሕቶታትን ሻቅሎትን ዘለኩም ዲኹም?
ኣበይ ኢየ ክቅመጥ?
ኣየኖት ቆጸራታትየ ኣብተን ቀዳምት ሰሙናት ክፈልጠን ዘለኒ?
ኣየኖት ወይ እንታይ ወረቃቅቲየ ከመልክት ወይ ክሰድድ ዘለኒ?
መንከ ክሕግዘኒ ይኽእል?
ኣብተን ቀዳሞት ሰሙናት ኣብታ ኣትቅመጡላ ከተማ ምስ ኣተኹም ናይ ግድን ኣብ ዝተፈላለይ ቤትጽሕፈታት ክትምዝገቡ ኣለኩም። ከምኡውን ዝተፈላለየ ወረቃቅትን ናይ ገንዘብ ሓገዝን ንኽውሃበኩምውን ከተመልቱ ኣለኩም።
© UNHCR/Alessandro Penso
ንሕና ገበርቲሰናይ ትካላት ከም ካሪታስ፣ ቀይሕ መስቀልን ድልየትናዩ ንዓኻትኩም ኣብቲ ሓድሽ ናይ ጀርመን ጉዕዞኹም በዚ ናይ ኢንተርነት ኣድራሻ ክንሕግዘኩም። ኣብዚ ኣድራሻ ኢዚ ብዙሕ ሓበሬታ፣ቪዲዮ፣ከምኡውን ዝተፈላለዩ ሰነዳትን ኣብ ናብራ ጉዕዞኩም ዝሕግዙኩም ኣርእስትታትን ክትረክቡ ኢኩም።
© UNHCR/Gordon Welters
ኣብቲ ሓድሽ ኣትቅመጥሉ ከተማ ወይ ኣብቲ ኽባቢኡ ናይ ስደተጃታት ተሓጋገዝቲ ቤትጽሕፈታት (ኤምቢኤ) ኣሎ። ኣዚ ቤትጽህፈት ኣዚ ንዓኻትኩም ብዘይ ሰልድን ብስቱር ዝኮነ ኣገባብን ሓበሬታ ከበርክተልኩምዩ። ኣብ ቤትጽሕፈት ብምኻድን ከምኡውን ኣብ ኢንተርነት
በዚ ኣድራሻ https://www.mbeon.de/ar/home/ / https://www.mbeon.de/en/home/ ብመልእኽቲ ክትራኸቡ ትኽእሉ ኢኹም።
ቐዳሞት ስጉምትታተይ
መሰለይ ኣብ ጀርመን
ንቀጻሊ ሓበሬታ በዚ ኣብላኣሊ ዘሎ ኣርኣስቲ ተጻዕንዎ
ንስኻትኩም ከቢድን፣ነዊሕን፣ክንደይ ሽግርን ሰጊርኩም ከምዝመጻእኩም ንፈልጥ ኢና።
ኮይኑግን ሕጂውን ንመጻኢ ብዙሕ ትበጽሕዎ ነገራት ከምዘለኩም ኣይትዘግዑ። ክትፈርሑ የብልኩምን።
1ጉዕዞ ካብ ፍሪድላንድ
ከባቢ ድሕሪ14 መዓልቲ ብኣውተቡስ ጌርኩም ካብ ፍሪድላንድ ንስካትኩምን ከማኻትኩም በዚ መደብ ዝመጹን ብሓባር ናብቲ ዝተመደበልኩም ዞባን ከተማ ክትከዱ ኢኹም።
ቅድሚ ጉዕዞኹም እቲ መጀመርያ ዝሃብኩሞ ወረቃቅትኩምን ፓስፖርትኹምን ኣብ ፖስታ ተጠርኒፉ ነቲ ዘዋራይ ኣውቶቡስ ይወሃብ። እዚ ወረቃቅቲዚ ናብቲ ዝተመደበልኩም ከተማ ምስ ኣተኹም ነቲ ዝምልከቶ ኣካል ኣብቲ ምምሕዳር ናይታ ከተማ ዘሎ ኣርእይዎ። እዚ ወረቃቅቲ ካልኣይ ግዜ ንክትረክቦን ንከተውጻኦን ብጣዕሚ ኣሸጋሪ ስለዝኾነ በጃኻትኩም በጃኻትኩም ብጥንቃቀ ሓዝዎ።
ኣብቲ ፖስታ እዘን ዝስዕባ ሰነዳት ኣለዋ
- ናይ መቀመቲ ፍቃድ ወረቀት ብዓንቀጽ §23 II ወይከኣ § 23 IV ዝተዋህበኩምን ብዙሕገጽ ዝሓዘለን ኣብ የማናይ ሸነኽ ስእልኹም ዘለዋ ናይመንግስታዊ ገላጺ ወረቀትዩ።
- ፓስፖርትን ኣምሰያ ፓስፖርት ኾይኑ ዘገልግል ሰነድ ምስ ቪዛኡ እዚ ቪዛ መብዛሕታኡ ግዜ ን 3 ወርሂዩ ዘገልግል
- ናብቲ ዝተመደብኩሞ ዞባን ናኡስ ምምሕዳርን ንምሳሌ ኒደርሳክሰን፣ኖድሃይን-ወስትፋለን
- ንስደተጃታት ዝወሃብ መደብ ቋንቋ ጀርመን ንክትካፈሉ ዘፍቅድ ወረቀት
- ኣቀዲሙ ዝተዳለወን ዝተመልአን ንስራሓልቦ ዝወሃብ ሓገዝ ገንዘብ ወረቀት መዓስ ናብዚ ሃገር ከምዝኣተኹም መዓልቱን እቲ ናይ ሕክምና ወረቃቅትኹምን ።
- ቅድሚ ናብዚ ሃገር ምምጳእኩም ካብ ኣይኦኤም ዝተዋህበኩም ናይ ሕክምና ሰነዳት ። ኣብቲ ዝተመደበልኩም ከተማ ሓኪም ምስ ሓዝኩም ሂዝኩሞ ኪዱ።
© UNHCR/Gordon Welters
2 ኣብቲ ዝተመደብኩሞ ከተማ ምስ በጳሕኩም
ኣብቲ ዝተመደበልኩም ከተማ ምስ ኣተኹም ብቀጥታ ናብቲ ናይ ምምሕዳር ቤትጽሕፈት ( ራትሃውስ) ወይከኣ ናብቲ እትቅመጥሉ ገዛቲ ይወስድኹም። ኩሉ ወረቃቅትኹም ኣብዚ ዓዲ ዝተዋህበኩም ኮነ ምሳኹም ዘምጻኹሞ ሰነዳት ወረቃቅትን ኣቲ ዘዋራይ ኣውቶቡስ የረክበኩም።
ኢቲ መንበሪ ገዛ ዝውሃበኩም ምናልባሽ ናይበይንኹም ወይከኣ ናይ ሓባር ገዛውትን ክበጽሓኩም
ይክእልዩ ። እዚግን እቲ ምምሕዳር ከተማኹም ኢዩ ዝውስኖ። ነቲ ዛሃበኩም ገዛ ናይግድን ናይ ገዛ ክራይ ውዕል ክትፍሩሙሉ ኢኹም። እዚ ውዕል ናይገዛ ክራይ ኣብ ብዙሕን ተፈላለያ ቤትጽሕፈት ከድልየኩም ስለዝኾነ ኣገዳሲ ሰነድዩ ከምኡውን እቲ እትቅመጡሉ ኣድራሻ በጃኻትኩም ብደምቢ ኣጽንዑዎ ምኽንያቱ ኣብቲ ዝምላዕ ወረቃቅቲ ስለዘድልየኩም ።
ብዛዕባ ገዛ ምቅያር ኣብ መበል 15 ነጥቢ ተመልከቱ
ንስኻትኩምውን ገዛ ደሊኹም ክትቅይሩ መሰልኩምዩ እንተኾነ ግን ብመጀመርያ ምስቲ ናይ ሰራሕተኛታት ቤት ጵሕፈት ( Jobcenter) ግፍሒ ናይቲ ገዛን ክራዩን ክሳዕ ክንደይ ከም ዝፍቀደልኩም ሕተቱ። ምኽንያቱ ኩሎም ምምሕዳራት ነናቶም ሕጊ ስለዘለዎምን ከምኡውን እቲ ክራይ ገዛ ካብ ቦታ ናብ ቦታ ስለ ዝፈላለን። ገዛ ክትቅይሩ እንተደሊኹም ምስቲ ተመዲብልኩም ዘሎ ሰራሕተኛ ኣብ ሰራሕተኛታት ቤት ጵሕፈት ( Jobcenter) ወይከኣ ኣብቲ ማህበራዊ ቤት ጵሕፈት (Sozialamt) ክትዛራረቡ ኣለኩም። ቅድሚ ኣቲ ውዕል ናይ ገዛ ምፍራምኩም ኣቲ ጆብሰንተር ወይከኣ ኣቲ ሶዚኣላምት ክሰማምዓሉ ኣለዎ።
ካብታ መጀመርያ መዓልቲ ጀሚሩ ሓደ ሓደ ምምሕዳራት ናቶም ውሳነ ኾይኑ ተርጏማይን ዝተሓጋገዘኩምን ሰብ ይቅርቡልኩም። ሓደ ሓደ ምሕዳራት ግን ተርጏማይን ተሓጋጋዝን ኣይቅርቡንዮም ስለዚ ንስኻትኩም ባኦልኻትኩም ነገራትኩም ኣብ ናይ መንግስትን ካልኦት ቤት ጽሕፈታትን ከድኩም ከተሳልጥዎ ክትዳለው ኣለኩም።
3 ናይ ተቀማጦ መመዝገቢ ናይ ህዝቢ ቤት ጵሕፈት ኣብ ማዛጋጃቤት
ነፍሲ ወከፍ ሰብ ሓድሽ ተቀማጣይ ናይታ ከተማ ምስ ዝከውንን ኣብታ ከተማ ውሽጢውን ካብ ገዛ ናብ ገዛ ምስዝቅይርን ኣብ ውሽጢ 15 መዕልቲ ናይግድን ኣብቲ ናይ ተቀማጦ ቤትጵሕፈት ከይዱ ክነግርን ክምዝገብን ኣለዎ። ምስ ተመዝገብኩም ነቲ ዝውሃበኩም ናይ ምዝገባ ወረቀት ኣብ ብዙሕ ቤትጽሕፈታትን ትካላትን ከተቅርብዎን ከተርእይዎን ስለ ዝኾንኩም በጃካትኩም ብጥንቃቀ ሓዝዎ።
ናብዚ ቤትጽሕፈት ክትከይድ ከለካ ኣዘን ወረቃቅቲ ኣዚኤን የድልያኻ
- መፍለጢ መንነትካ ፓስፖርት ( ቆልዑት ትሕቲ 16 ዓመት ናይ ትውልዲ ምስክርወረቀት)
- ካብ ዋና ገዛ ኣብ ገዛኡ ተቀማጣይ ምኻንካ ዘረጋጽ ወረቀት
- ነቲ መመዝገቢ ዝኸውን ዝምላኣ ሰነድ
- ዝተተርጎመ ናይ መርዓ፣ ናይ ትውልዲ ምስክር ወረቀት
© UNHCR/Gordon Welters
4ናይ ወጻኣተኛታት ቤትጽሕፈት
ኣዚ ቤትጽሕፈት ኣዚ ንኹሉ ወጻዕተኛ ዝተፈላለየ ናይ መንበሪ / መቀመጢ ፍቃድ ወረቀት
ዘፍቅድን ዝህብንዩ። ኣብ ጅርመን ምስ መጻእኩም ድሕሪ ቁሩብ ሰሙናት ናይ መንበሪ ፍቃድ ወረቀት ክትሓቱ ኣለኩም። ወረቀትኩም ተሰሪሑ ምስ ተፈጸመ ናይ 3 ዓመት ዝተወሰነ መንበሪ ፍቃድ ይወሃበኹም።
ኣዚ ከኣ ብጀርመን ኣውስቫይስ ከምኡውን ኣውፈንትሃልትሰኤርላውብነስ ይብሃል።
ነፍሲወከፍ ሰብ በዚ ናይ ዳግመምስፋር ፕሮግራም ( Resettlementprogramm) ካብ ኒገር፣ ኢትዮጵያ፣ ከኒያ፣ ግብጺ፣ ሊባኖን፣ ጆርዳንያን ዝመጸ ብ ዕንቀጽ 23 ክፍሊ ዕንቀጽ 4
መሰረት ናይ መንበሪ ፍቃድ ይወሃቦ።
ነፍሲ ወከፍ ሰብ ብሰብኣዊ ርህራሄ መድብ ንምሳሌ ካብ ቱርኪ ዝመጸ ብ ዕንቀጽ 23 ክፍሊ ዕንቀጽ 2 መሰረት ናይ መንበሪ ፍቃድ ይውሃቦ።
ቆጸራ ኣብ ናይ ወጻኣተኛታት ቤትጽሕፈት
ኣብዚ ቤትጽሕፈት ዝውሃብ ቆጸራ ካብ ቦታ ናብ ቦታ ዝፈላለን ኾይኑ ኣቲ ቆጸራውን ነዊህ ግዜ
ይወስድ። ናይ መንበሪ ፍቃድ ንኽትረክቡን ክውሃበኩምን ብኣካል ተረኪብኩም ክትዛራረቡን ከተመልክቱን ኣለኩም። ኣብዚ ቆጸራ ኣዚ ኩሉ ኣባል ናይታ ስድራቤት ዕድሚኡ ካብ 6 ዕመት ንላዕሊ ዝኮነ ብኣካል ኣብቲ ቤትጽሕፈት ክርከብ ኣለዎ ምኽንያቱ ኩሎም ኣባላት ስድራ ዓሽራ
( ናይ ኣጻብኣቲ ክታም ) ስለ ዝውስደሎም ። መንነት ወረቀትኩም ንክስራህ ግዜ ስለዝወስድ ኣብቲ ናይ ቆጸራመዓልቲ ክትወስድዎ ኣይትኽኣሉን ኢኹም። ኣብ ክንድኡ ናይ መንበሪ ፍቃድ ሃቲትኩም ከም ዘለኹም ዘረጋግጽ ወረቀት ይዋሃበኩም ። ኣብዚ ወረቀት ኣዚ ሽምኩም ዝሰፈሮን ስኣሊ ኣልቦንዩ። ኣዚ ወረቀት ኣዚ ንኻልኣ ቆጸራታትኩም ኣገዳስን ኣድላይነ ስለ ዘለዎ በጃካትኩም ተጠንቂቅኩም ሓዝዎ። ድሕሪ 4 ክሳዕ 8 ሰሙን ጸኒሑ ታሴራኹም ንክትውስዱ ነቲ ዘመልከትኩምሉ ምስክር ወርቀት ሒዝኩም ቅረቡ። ኣዚ ቤትጽህፈት ኣዚ ክሓተኩምዩ ብናይ ሃርኩም ፓስፖርት ዲኹም መጺኩም ኢሉ ። ብናይ ሃገርኩም ፓስፖርት እንተድኣ መጺኹም ከተርእይዎም ግድንዩ ኮይኑግን ከተረክቡዎን ክትገድፉሎምን የብልኩምን።
እቲ ዘምጻኹሞ ፓስፖርት ትሕቲ ወይ ልእሊ 3 ዓመት እንተለዎ እዚ ቤትጽሕፈት ነቲ መንበሪ ወረቀት ከምቲ ንውሓት ግዜ ናይ ፓስፖርትኹም ከፍቅደልኩም ይኽእልዩ። ንምሳሌ ፓስፖርትኹም ናይ 2ዓመት ግዜ እተለዎ እቲ ናይ መንበሪ ፍቃድ ን 2 ዓመት ይህበኩም።
መዓልቱ ኣኺሉ ክህደስ እንተድኣ ኮይኑ ከይወደቀ ከሎ ብዓንተብኡ ከተመልክቱ ኣለኩም።
እዚ ቤትጽህፈት እዚ መንበሪ ፍቃድኩም ከነናዋሓልኩም ፓስፖርት ናይ ሃገርኩም ኣምጽኡ
ክብለኩም መሰልኣለዎ። ካብቲ ናይ ሃገርኩም ኤምባሲ ፓስፖርት ከተምጽኡ እንተዘይትኽእሉ ኾንኩም ሃደ ሃሙክሽታይ ዝሕብሩ ናይ ጉእዞ ዶክመንት ከተመልክቱ ትክእሉ ኢኹም።
ኮይኑ ግን እቲ ቤትጽህፈት ክህበኩም ክኸልኣኩምን መሰል ኣለዎ። ስለዚ ንስኻትኩ ኣብቲ ኤምባሲ ናይ ሃገርኩም ኬድኩም ፓስፖርት ከተውጽኡ ከምዘይትኽእሉን ሽግራትኩምን ጸገማቱኩምን ክትነግርዎምን ከተእምንዎምን ኣለኩም።
ብዛዕባዚ ጉዳይ ዝምልከት ሕቶታት እንተለኩም ናብቶም ናይ ሓቤረታት ቤት ጽሕፈት ከድኩም ሕተቱ።
ናይ መንበሪ ወረቀት ከተመልክቱ ከለኹም ዘድልየኩም ወረቃቅቲ
- ተቀባልነትኩም ዘረጋግጽ ወረቀት ካብቲ ሃገራዊ ቤትጽህፈት ንስደተኛታትን ሓተቲዑቅባን
- ፓስፖርትኹም ወይ ኣምሰይኡን ምስ ቪዛኡ
- ፊት ንፊት ዝተሰኣልኩሞ ስእሊ
- ናይ ተቀማጣይ ምስክር ወረቀት
- መንበሪ ፍቃድ ወረቀት ዘመልከትኩሙሉ ዘረጋግጽ ወረቀት
- ናይ ጥዕና ውሕስነት ካርድኹምን ናይ ስራህኣልቦ ሓገዝ ገንዘብ ከምትወስዱ መረጋገጺ
- ውዕል ናይ ገዛ ዝተኻረኹምሉ ሰነድ
ኣብ ጀርመን ልሙድዩ ኣዚ ቤትጽሕፈት ታሴራ ጥራሕ ዘይኮነስ ኣበየናይ ከባቢ ንስደተጃታት ዝተመደበ ቦታ ከም ትቅመጡውን ክውስነልኩምዩ።
ከምቲ ምስ ምምሕዳር መንግስቲ ተሰማሚዕኩም ትኸድዎ ምስዚ ቤትጽሕፈትውን ተሰማሚዕኩን ኪዱ ንምሳሌ ኣብ ቆጸራኩም ክትርከቡ ከምዘለኩም ኣብ ቆጸራኩም ክትርከቡ ዘይትኽእሉ ኾንኩም ምኽንያት ዘይመምጺኡኩም ክትሕብርዎም ኣለኩም።
5 ናይ ሰራህተኛታት ቤትጽሕፈት ( jobcenter ) ወይስ ናይ ማሕበራዊ ቤትጽሕፈት (Sozialamt)
ካብታ መጀመርታ ዝኣተኹሙላ መዓልቲ ጀሚሩ መሰልኩምዩ ሓገዝ ካብ ሰራህተኛታት ቤትጽሕፈት SGB II ወይ ካብቲ ማህበራዊ ቤትጽሕፈት SGB X II ክትውሃቡ።
እዚ ማለት ከኣ ንመነባበሪኹም ዝከውን ገንዘብ፣ ናይ ጥዕና ውሕስነትኩም፣ ገዛኽራይ ይወሃበኩም
ነፍሲወከፍ ሰብ ኣብ ፍሪድላንድ 20 € ይወስድ ንምሳሌ 5 ርእሲ ስድራቤት 100 € ይቅበሉ።
ካብዚ ገንዘብ እዚ ወለዲ ኣብ ድንኳን ንደቆም ሽኮራዊ ሕብስትን ካሬመላን መግዚ ይኾኖም።
ኣብ ጀርመን ካብዞም ኣብ ላዕሊ ዝተጠቅሱ ቤትጽሕፈታት ሃደ ብዓልመዝኹምዩ።
ንጥሮተኛ ዕድሚኡ ካብ 65 ዓመት አላዕሊ፣ ሕዱር ሕማም ዘለዎ፣ ክሰርሕዘይክእልን ሰብ ብዓልመዙ ሶሺኣልኣምት ይኸውን። ነቶም ዝተረፉ ጆብሰንተርዩ ብዓልመዞም።
ወረቃቅትኹም ናብቲ ዝምልከቶ ቤትጽሕፈት ምስ ሃብኩሞ ንኽስራህ ግዜ ስለዝወስድ ንግዚኡ
ቁሩብ ገንዘብ ወይ ከኣ ኣምሰያ ገንዘብ ኩፖን ክትሃቱ መሰልኩምዩ።
ናይ ሰራህተኛታት ቤትጽህፈት ( Jobcenter)
ኣብዚ ቤትጽሕፈት እዚ ብ መሰረት SGB II ሓገዝ ገንዘብ እተመልክትሉን እትረኽቡሉዩ።
እዚSGBII ብዘይዕላዊ ኣዘራርባ ሃርስፊር ( Harz IV) ይጽዋእ። ከምቲ ሓደ ጀርመናዊ ስራሕ ኣልቦ ዝውሃቦ ሓገዝ ገንዘብ ልክዕ ንስኻትኩምውን ክንድኡ ሓገዝ ገንዘብ ይወሃበኩም።
እዚ ሓገዝ ገንዘብ ኣብ ናይ ባንኪ ሕሳብኩም ዝስደደልኩም ገንዘብ ንመጓዓዝያታትኩም፣ ንኤለክትሪክ፣ ንክዳንኩም፣ ንተለፎን፣ ኣስቤዛኹም ዝሽፍንዩ።
በዚ ገንዘብ ብዙሕ ሙቾት ዘለዎ ( Luxus) ነገራት ዘይኮነስ ነቲ መዓልታዊ ናብራኹም ዘድልየኩም ነገራት ክሳዕ ኣቲ ዝቅጽል ክፍሊት ክኣክለኹም ኣለዎ። ስለዚ ኣብ ኣጠቃቅማ ገንዘብ ብዙሕ ጥንቃቀ ከድልየኩምዩ።
ሓንሳብ (ንሓንቲ ግዜ) ተወሳኪ ሓገዝ ገንዘብ ዝወሃበኩም እንተድኣ እቲ እትቅመጥዎ ገዛ እኹል ኣቁሑት እንተዘይብሉ፣ ሓድሽ ገዛ ምስ ትቅይሩ ነቲ ገዛ ዝኸውን ኣቅሑት፣ ዓረብያ ናይ ህጻን ቆልዓ መግዛኢ፣ ተማሃሮ ብትምህርቲ መደብ ክገሹ ከለው ወይ ኣብቲ ከባቢ ብትምህርቲ መሰረት ንዝገብርዎ ምንቅስቃሳት፣ ንትምህርቲ ዘድልዮም ነገራትን፣ንኽረምቲ ዝኸውን ክዳውንቲ መግዛኢ ዘድልየኩም ምስ ዝከውንዩ። ነዚ ሓገዝ እዚ ንክትረክቡ ነንበይኑ ዝኮነ ዝምላእ ወረቃቅቲ ክትመልእዎን ከተመልክቱን ኣለኩም ካብኩሉ ኸኣ እቲ ቀንዲ ሓገዝ ከም ዘድልየኩል ወረቀት ከተመልክቱ ኣለኩም።
ቆጸራ ኣብ ሰራሕተኛታት ቤትጽሕፈት (Jobcenter)
ኣብቲ ቀዳማይ ቆጸራኩም ኣብዚ ቤትጽሕፈት ምስ ክልተ ሰራህተኛታት ክትራከቡ ኢኹም።
እቲ ሓደ ሰራሕተኛ ብዛዕባ ናይ ሓገዝ ገንዘብኩም እቲ ሓደ ኸኣ ናይ ስራሕ ምድላይን ምርካብን ዝተሓጋገዘኩዮ። ኣብዚ ቆጸራ እዚ ብመጀመያ ሓፈሻዊ ሓበሬታን ኣንፈት መንገዲ ስራሕኩምን ክትዛራረቡ ስለዝኾንኩም ዘለኩም ንስራሕኩም ዝምልከት ምስክር ወረቃቅቲ
ንምሳሌ ዝተመረቅኩሙሉ፣ ሰሚናራት ዝተኻፈልኩሙሉ፣ ናይ ሞያ ምስክር ወረቃቅትኹም ምሳኹም ተማልእዎ። ኣብዚ ቆጸራ ኣዚ ክትማልእዎ አንተዘይጠዓመኩም ኣብቲ ካልኣይ ቆጸራኩም ተማልእዎ ። ወረቃቅትኹም ምትርጟም ዘድልዮ እንተኾይኑ እዚ ቤትጽህፈት ክኸፍለልኩም ይኽእልዩ።
ኣብዚ ቆጸራዚ ዝፍረም ወረቃቅቲ ክውሃበኩምዩ። እዚ ከኣ ኣብ ጀርመን ሓድሽ ናብራ ክትምስሩትን ንኽትበጽህዎ ዘለኩም ሽቶኹምን ንኽሕግዘኩም ዝሓዘለዩ። ኣዚ ከኣ ንስኻትኩምውን ሓላፍነትኩምዩ ሓቢርካ ናይ ምስራሕን እቲ ቤትጽሕፈት ዝህበኩምን ዝነግረኩም ሕግታቱን ከተኽብሩ ከም ዘለኩም። ንምሳሌ ቆጸራ ክህበኩም ከሎ ኣብ ቆጸራኩም ብኣካል ክትርከቡ ከም ዘለኩም፣ ናይ 6 ወርሂ ናይ ምውሃህድኮርስ ( Integrationkurs) ክትካፈሉ ከምዘለኩም እንተድኣ ዘይተኻፈልኩም ንመጀመርያ30% ኣስዒቡ ከኣ 60% ካብ ናይ ሓገዝገንዘብኩም ክቆርጸልኩም መሰል ኣለዎ። ኣብ ቆጸራኩምን ንትምህርቲ ክትከዱ ዘይጥዕመኩም ኣንተኮይኑ ብቁዕ ምክንያት ክህልወኩም ኣለዎ ። ንምሳሌ ሕማም፣ ቆልዑት ሓላዊ ምስ ትስእኑሎም ቅድሚ ኮነት ክትሕብሩ ክትነግሩን ኣለኩም።
ናይ ባንኪ ሕሳብ ምስ ከፈትኩምን ናይ መንበሪ ፍቃድ ምስ ረኸብኩም ብቅልጡፍ ነዚ ቤትጽሕፈት ሃቡዎ። ኣብቲ መጀመርያ ግዜ ወረቃቅትኩም መስርዑ ክሳብ ዝሕዝ ብዙሕ ግዜ ክትማላለሱ ኢኹም። ወረቃቅትኩም ተሰሪሑ ምስ ተወድኤ ገንዘብኩም ኣብቲ ናይ ባንኪህሳብኩም ከም ዝስደደልኩምን እቲ ሓገዝ ን6 ወይ ን12 ወርሒ ከምተፈቅደልኩም ደብዳቤ ክመጸኩምዩ ፍቃድ መዓልቲ ሃገዝኩም ከይሓለፈ ከሎ ንኽናዋሓልኩም ከተምልክቱ ናትኩም ግዴታዩ።
ኣብ ፈለማ እዘን ዝስዕባ ወረቃቅቲ ነዚ ቤትጽህፈት ኣገደስትን ኣድለይትንየን
- እቲ ኣብ ፍሪድላንድ ዝተመላኤናይ ገንዘብ ሓገዝ ሰነድ
- wep kl ek vm kdu
- ናይ ጥዕና ውህስነት ካርድ
- ተቀማጣይ ናይታ ከተማ ምኻንካ መረጋገጺ
- ውዕል ናይ ገዛ ኽራይ
- ፍቃድ መንበሪ ከምዝሓተትካ መረጋገጺ ወይ መንነትካ ዝገልጽ ዶኩመንት
- ናይ ባንኪ ሕሳብ ቁጽሪ
- ዘለካ ምስክር ሰነዳትን ታሪክ ህይወትካ ዝገልጽ ጽሑፍ ( Lebenslauf)
- ብቀጥታ ሓገዝ ገንዘብ ንኽትረክብ ዝመላእካዮ ሰነድ
- ንዓረብያ ናይ ቆልዓ መግዛኢ ዝመላኣኣዮ ወረቀት
- ንትምህርቲ ዘድልየካ ነገራት መግዛኢ ዝመላእካዮ ወርቀት
- ካብቲ ናይ ጥዕና ውሕስነት ዝወሃበካ ናይ ማሕበራዊ ውሕስነት ታሴራ
ንተወሳኪ ሓበሬታ
ኣቲ ካብ ጃንዋሪ2021 ዝጸደቀ ንዓካትኩም ዝወሃበኩም ሓገዝ ገንዛብ ክንደይ ምኻኑ ንክትፈልጡ ኣብዚ ናይ ኢንተርነት ኣድራሻ ኣቲኹም ኣንብብዎ።
https://www.bundesregierung.de/breg-de/aktuelles/regelsaetze-steigen-1775798
ኩሎም ዝምላኡ ወረቃቅቲ ምስ ኣማላልኣ ሓበሬታን ብቋንቋ ጀርመን ኣብዚ ናይ ኢንተርነት ኣቲኹም ከተራግፉ ትኽእሉ ኢኹም።
https://www.arbeitsagentur.de/en/welcome
ማህበራዊ ቤትጽሕፈት ( Sozialamt)
ብምኽንያት ሕዱር ሕማም፣ ኣካለስንክልና፣ ዕቤትን ኣብ ጀርመን ክትሰርህ ዘይትኻል እንተኾንካ እዚ ቤትጽህፈትዩ ብዓል መዝኻ። ካብዚ ቤትጽህፈት እትረኽቦ ሓገዛት ማሕበራዊ ሓገዝ (Sozialhilfe) ተባሂሉ ይጽዋዕ።
ንሕሙማትን ኣካለሱንኩላንን ተወሳኺ ዝወሃብ ሓገዝ ገንዘብ ስለዘሎ ሕተቱን ኣመልክቱን።
ነዚ ቤትጽህፈት ዘድልየካ ወረቅቅቲ
- ሓገዝ ንኽውሃበካ ዝምላኣ ሰነድ
- መንነትካ ዝገልጽ ታሴራ፣ ፓስፖርት
- ውዕል ናይ ገዛኽ ኽራይ
- ናይ ጥዕና ውሕስነት ካርድ
- ብቀጻሊ ኣብ ስራሕ ክትሰርሕ ከምዘይትኽእል መረጋገጺ
- ናይ ባንኪ ሕሳብ ቁጽሪ
6 ናይ ስድራቤት ካሳ ( Familienkasse)
ንደቅኹ ዝወሃብ ሓገዝ ገንዘብ ስለዘሎ ኣብዚ ቤትጽሕፈትዚ ንደቅኹም ከተመዝግቡዎም ኣለኩም። ኣቲ ናይ ሰራሕተኛታት ቤትጽሕፈትውን ደቅኩም ኣብቲ ናይ ስድራቤት ካሳ ኣመዝግቡዎም ኢሉ ከገድደኩም መስል ኣለዎ። እዚ ሓገዝ ገንዘብ ንትሕቲ ዕድመን፣ ክሳዕ 25 ዓመት ዝዕድሚኦም ኣብ ሞያ ትምህርትን፣ ኣብ ዩኒቨርስቲ ዝመሃሩንዩ።
ካብቲ ማሕበራዊ ኾነ ናይ ሰራህተኛ ቤትጽሕፈት ሓገዝ ትውስዱተለኹም እቲ ናይ ቆልዑት ዝወሃብ ገንዘብ ኣብቲ ሕሳብ እትውዩ። ተወሳኺ ኣይመጸኩምንዩ።
እንተድኣ ዕላዊ ስራሕ ጀሚርኩምን ሓገዝ ገንዘብ ካብ ዝኮነ ቤትጽሕፈት ምስ ዘይትወስዱ
ኣቲ ናይ ቆልዑት ዝመጽእ ገንዘብ ኣብቲ ልዕሊ ደሞዝኩም ይመጸኩም።
ነዚ ንምምልካት ዘድልየኩም ወረቃቅቲ
- እቲ ቀንዲ ንሓገዝ ዝምላእ ሰነድ
- ደፍተር ስድራን ናይ ትውልድን መርዓን ምስክር ወረቀት (እንተተርጉሙ ዝበለጸ)
- ናይ መንበሪ ወይ ከኣ ናይ መንበሪ ፍቃድ ሓቲትኩም ከም ዘለኩም መረጋገጺ
- ካበይ ሓገዝ ገንዘብ ከምትወስዱ መረጋገጺ ( SGB II ወይ SGB XII)
7 ባንኪ
እቲ ዝወሃበኩም ሓገዝ ገንዘብ ይኹን ካልእ ናይ ገንዘብ ምንቅስቃሳት በቲ ናይ ባንኪ ሕሳብ
ክስራህ ስለ ዝቀልል ኣብ ባንኪ ከድኩም ናይ ባንኪ ሕሳብ ክፈቱ። ኣብ ጀርመን ብዙሓት ትካላት ናይ ባንኪ ኣለዋ ንስኻትኩም ግን ንዓካትኩም ዝቀርበኩምን ግብሪ ክንደይ ከምዘኽፍሉኹምን ኣብ ጥቃኩምክ ገንዘብ ተውጽእሉ ኣውቶማት ኣሎዲዩ ኣመዛዚንኩ ምረጹ።
ኣብ ጀርመን ሕሳብ ባንኪ ንምክፋት ታሴራ ወይ ፓስፖርት የድሊ ስለ ዝኾነ ታሴራኹም ወይ ፓስፖርትኹም ተማልእዎ።
ናይ ባንኪ ሕሳብ ቁጽርኹም ምስተቀበልኩም ንኹለን ሓገዝ ዝህባኹም ቤትጽህፈታት ሃቡወን።
ሕሳብ ባንኪ ንኽትከፍት ዘድልየካ ወረቃቅቲ
- ናይ መንነትካ መግለጺ ወረቀት ወይ ታሴራ ንክትወሃብ ኣመሊክትካ ከም ዘለኻ መረጋገጺ
- ተቀባልነትኩም ዘረጋግጽ ወረቀት ካብቲ ሃገራዊ ቤትጽህፈት ንስደተኛታትን ሓተቲዑቅባን
- ናይ ተቀማጣይ አረጋገጺ
© UNHCR/Howard Davies
8 ምኽሪ
ኣብ ጀርመን ሕዲሽ ዲኻ ብዙሕ ሕቶታት ኣለካዶ?
ብዙሕ ደብዳቤታት ክመጸካ እዩ እንታይ ትህዝቶዩ ዘለዎ ክትፈጥ ትደሊዶ?
መብዛሕታኡ ሕቶታትካ እቶም ገበርቲ ሰናይ ናይ ኣማኸርቲ ቤትጽሐታት ክምልሱልካ ኣዮም።
ብዙሓት ኣማኸርቲ ቤትጽፈታትን ማሕበራትን ብዘይ ክፍሊት ገንዘብ ሓገዛተን የበርክታ።
ሕቶታትኩም ብምምላስን ሓበሬታት ብምሃን ብትኽክል ውሳነኹም ንክትውስኑ ይሕግዛ።
ንዓበይትን ንመንእሰያትን ብዙሕ መደባት ስለዘለወን ከይሓፈርኩም ተወከስወን።
ገሊኤን ማሕበራት ተርጋማይ ኣለወን ገሊኣኤን የብለንን ንስኻትኩም ግን ትፈልጥዎም ሰባት እተረኺብኩም ኣብቲ ቆጸራኹም ምሳኩም ክትወስዱ ትኽእሉ ኢኹም።
ኣብቲ ትገብርዎ ናይ ምኽሪ ዝርርብ ኣብ እምነት ዝተመርኮሰን ስቱርን ንደገ ዘይወጽእ ስለ ዝኾነ ከይፈራሕኩም ሕቶታትኩም ኣቅርቡ። ብዘይ ፍቃድኩም ዝኾነ ሰራህተኛ ኮነ ኣማካሪ ምስ ሳልሳይ ኣካል ክዛረብ ኣይፍቀዶንዩ። አተድኣፍቂድኩምሉ ግን ሓቲቱ ድዩ ወይ ተዘራሪቡ ምስ ሳልሳይ ኣካል መልሲ ከግረኩዩ።
ናይ ስድተኛታት ኣማኻሪ ንዓበይቲ ( Migrationsberatung ) MBE
ኣብ ዓበይቲ ከተማታት ብዝወሃደ ሓደ ማሕበር ኣማኸርቲ ንዓበይቲ ኣሎ።
ሽሙ ከኣ ኢመግራሲኦንበራቱንግ ይበሃል። ኣድራሻታቶም ንምርካብ እዚ ኢንተርነት ኣድራሻ ተጠቀሙ።
http://webgis.bamf.de/BAMF/control
ናይ መንሰያት ስደተኛታት ኣማኻሪ ( Jugendmigrationsdienst)
ዕድሚዖም ካብ 12 ክሳብ 27 ዓመት ዘለው መንእሰያት ዝተፈላለየ መደብን ምኽርን
አዚውን ብዘይ ክፍሊትን ብእምነትንዩ ዝውሃብ። ኣብዚ መደብ ምኽሪ እዚ ብዛዕባ ትምህርቲ፣ ናይ ሞያ ትምህርቲ፣ ናይ ሞያ መደበትን ይዝተ።
ኣብዚ ቤትጽሕፈት ከድካ ጥራይ ዘይኮነስ ብኢንተርነትውን ሓበሬታ ክትረኽቡ ትኽእሉ ኢኹም
https://www.your-way-in-germany.org/
https://www.bousaletuk-fi-almanya.org/
ምኽሪ ተቀባልነት ምስክርወረቃቅትኹም
ምስክር ወረቃቅትኹም ንምሳሌ ናይ ትምህትርኹም፣ ሞያ ስራሕኩም፣ ዩኒቨርስቲ ዲፕሎም ወይ ዲግሪ እንተለኩም ንኽትርጎመልኩምን ተቀባልነትውን ንክህልዎ ነዚ ቤትጽሕፈት ሕተቱዎ።
ኢንግሪዘኛ ትዛረቡ እንተድኣ ኾንኩም በቲ ናይ ሓገራዊ ቤትጽህፈት ንስደተኛን ሓተቲ ዑቅባን ( BAMF ) ቴለፎን +493018151111ደዊልኩም ክትሓቱን እቶም ሰራህተኛታትውን ኣየናይ ቤትጽህፈት ከም ዝተሃባበረኩም ክነግሩኹም ኢዮም።
ንተወሳኺ ሕበሬታ ኣብ ኢንተርነት ብኢንግሊዘኛ ቋንቋ
https://www.netzwerk-iq.de/en/offers/service-for-immigrants
ሕዱር ስምባደን ስነ ኣእሙራዊ ጭንቀታት
ሕዱር ስምባደን ስነ ኣእሙራዊ ጭንቀታት ዘለኩም ሰባት በዚ ቴለፎን ኢዚ +4922871002425 ሰኑይ፣ ሰሉስ፣ ሮቡዕ ካብ ሰዓት10:00 ክሳዕ12:00
ከምኡውን ካብ ሰዓት14:00 ክሳብ15:00 ብቋንቋ እንግሊዘኛ፣ ፈረንሳይ፣ ዓረብ ሓገዝ ክትረኽቡ ትክእሉ ኢኹም። እዚ ቴለፎን እዚ ናይ መንፈሳዊ ሕልና ቴለፎን ይብሃል።
ኢንተርነት ኣድራሻ
https://www.bapk.de/fileadmin/user_files/bapk/projekte/seelefon_flyer.pdf
ብፍላይ ንደቂንስትዮ
ደቀንስትዮ ዓመጽ ዝበጽሄንን ኣብ ኣስጋኢ ናይ ዓመጽ ኩነታት ዝርከባ በዚ ቴለፎን +498000116016 ሓበሬታ ይረኽባ። ኣቶም ሰራሕተኛታት ዝተፈላለየ ቋንቋ ዝዛረቡ ኣዮም።
እዚ ምኽሪዚ ገንዘብ ዘይክፈሎን፣ ስቱርን፣ 24 ሰዓት ዝሰርህ ቴለፎንዩ።
ሽምክን ክትረቁሓ ድልየት እንተዘይደሊኽን ብስውር ስም ወይ ብኻልእ ስም ምክሪ ክትረኽባ ትኽእላ ኢኽን።
ኢንተርነት ኣድራሻ
https://www.hilfetelefon.de/das-hilfetelefon/beratung/beratung-in-17-sprachen/englisch.html
ሓበሬታ ብዛዕባ ጥንስን ጥንሲ ምስዳድን
ብዛዕባ ጥንስን ጥንሲ ምስዳድን በቲ ምኒስትሪ ስድራቤትን፣ ኣረገውትን፣ ደቀንስትዮን፣ መንእሰያትን ዝውሃብ ሓበሬታ በዚ ቴለፎን ኢዚ 0800404020 ተወከሳ።
ኢንተርነት ኣድራሻ
https://www.schwanger-und-viele-fragen.de/en.html
ምክሪ ሕንጥንሲ ምስዳድ ኢንተርንት ኣድራሻ
https://www.profamilia.de/fileadmin/publikationen/Erwachsene/mehrsprachig/Kurzinfo_Schwangerschaftsabbruch_Arabisch.pdf
ሓገራዊ ማሕበር ንበይኖም ደቆም ዘዕብዩ ኣቦታትን ኣዴታትን ሓብሬታን ምኽርን ብዛዕባ ጥንሲ፣ ምውላድ ቆልዓ፣ ምፍልላይ፣ ምፍታሕ፣ ስራሕን ምዕባይ ቆልዓን ምውህሃድ፣ ማሕበራዊ ሓገዛት፣ እቲ ብፈላጣት ሕጊ ክኽፈልዘለዎ ክፍሊት ወዘተ ምኽሪ ይህብ።
ሕጃብ ጌረ ክሰርሕ ይኽእልዴ? ( ምሉእ ጸግረይ ተሸፊነ ክሰርሕ ይኽእልዴ)
ናይዚ ሕቶ መልሲ ንኽትረኽቡ ኣብዚ ኢንተርነት ኣድራሻ ተመልከታ
https://www.nds-fluerat.org/wp-content/uploads/2018/12/Arbeiten_mit_Kopftuch_Aktuell_Arabisch.pdf
ግብረሶዶም ( LGBT)
ማሕበር ግብሪሰዶማዊ፣ ማሕበር ግብረስዶማዊትን ንግብረሶዶም ዝፍጽሙን ብምኽንያት ዝምባሌኦም ዝተሰዱ ደቂሰባትን በዚ ኢንተርነት ኣድራሻ https://www.queer-refugees.de ሓገዙ ይህብ። ብሸሞንተ ዓይነ ቋንቋ ዝተዳለ ሃባሪ ጽሑፋት ተዳልዩን ናበይ ከይዶም ሓበሬታ ከም ዝረክቡን ይሕብር።
መርዓ ፣ ምፍልላይ ፣ ፍትሕ
ኣብ ማዛጋጃቤት ከድካ ዕላዊ መርዓ ንኽትገብር ኣብ ጀርመን ብዙሕ ወረቃቅቲ የድሊ።
ብዛዕባ መርዓ ዘድልዩ ወረቃቅትን ካብዚ ማህበር ምሕዝነትን ( Partnerschaft)፣ ካብ ሓደ ዜጋ ንላዕሊ ዝተመስረተ ስድራ (binationaler Familien) ክትረክብ ትኽእል።
ምናልባሽ ናይ ፍትሕ ሓሳብ አተለካውን ሓበሬታ ይህቡኻ
ተወስኺ ሓበሬታን ናይ ሓበሬታ ኣድራሳታትን ኣብ ኢንተርነት
https://www.verband-binationaler.de/index.php?id=591 ተጠቅም።
9 ናይ ጥዕና ውሕስነትን ኣብ ሓኪም ምኻድን
እቲ ሕጊ ናይ ጥዕና ውሕስነት ዘፍቕደልኩም SGB V ይብሃል። ኣንተድኣ ሓገዝ ካብ ጆብሰነር ትቅበሉ ኣለኹም ንሱ ነቲ ክፍሊት ባዕሉ ይኸፍለልኩም። ኣብ ጀርመን ብዙሓት ትካላት ኣለዋ ኣብ ድላይኩም መሪጽኩም ንክትምዝገቡ መሰል ናትኩምዩ። ኣቲ ነተን ትካላት ዝኽፈል ክፍሊት ፍልልዩ ውሑድ እኳ እንተኾነ ኣቲ ዝወሃበኩምን፣ ዝፍቀደልኩምን ኣገልግሎት ግን ይፈላለዩ። እቲ ምምዝጋብ ኣብተን ናይ ጥዕና ውሕስነት ዝህባ ትካላት ግን ባዕልኹም ከድኩም ኢኹም ትምዝገቡ።
ኣብ ኢንተርነት ናይቲ ትካል ኣቲኹም ኣቲ ዝምላእ ሰንድ መሊእኩም ምስ ስልታትኩም ጽዒንኩም ብ ኢንተርንት ክትምዝገቡ ትኽእሉ ኢኹም ወይክኣ ኣብቲ ኢንተርነት ናይቲ ትካል ኣቲኩም ኢቲ ዝምላእ ሰነድ ኣራጊፍኩም መሊኣኩም ምስ ስእልታትኩም ብፖስታ ትእኩሎም። ኣብቲ ትካል ቤትጽሕፈት ከድኩምውን ክትምዝገቡ ትኽእሉ ኢኹም።
ንስድራቤት ዝምልከት ተወሳኺ ዝምላእ ወረቀት ኣመልክቱ።
ኢቲ ትካል ስርሑ ወዲኡ ናይ ነፍሲወከፍ ሰብ ቺፕ ዘለዎ ከምቲ ናይ ባንኪ ካርድ ዝመስል ይሰደልኩም። በዚ ካርድ እዚ ናብ ሓኪም ከድኩም ክትህከሙ ትክእሉ።
ቅድሚ ኢቲ ካርድ ምምጻኡ ናብ ሓኪም ክትከዱ እንተደሊኹም ነቲ ትካል ነጊርኩም መሄከሚ ወረቀት ወሲድኩም ክትህከሙን መድሃኒት ትወስዱን ትኽእሉ።
ናብ ሓኪም ምኻድ
ቅድሚ ናብ ሓኪም ምኻድኩም ቴለፎን ደዊልኹም ቆጸራ ሓዙ። ሆስፒታላት ነቲ ናይ ግድን ክርኤ ዘለዎ ህማማት ክርእይኹም ግዜ እኳ እንተሃለወ ቀስ ኢልካ ንዝሳሰ ሕማማት ናብሓኪም
ወይ ፍሉይ ናይ ሞያ ሓኪም ከድኩም ተርኣዩ።
ንመጀመርያ ናብ ሓኪም ክትከዱ ከለኹም እቲ ናብ ጀርመን ቅድሚ ምምጻእኩም
ካብ ኣይ ኦ ኤም ( IOM) ዝተዋህበኹም ናይ ጥዕና ወረቃቅትኩምን ናይ ክትባት ደፍተርኩምን ተማልእዎ። ኢዚ ሰነድ ኢዚ ኣብቲ ሰማያዊ ቦርሳኩም ኣሎ።
ቆልዑት ቅድሚ ምህማሞም ዝግበር መርመራታት ኣሎ እዚ ኸኣ ኡ ምርመራታት ( U Untersuchungen) ተባሂሉ ይጽዋዕ። እዚ ምርመራታታዚ ክሳብ 10 ግዜ ዝበጽሕን ግድን ደቅኹም ክገብርዎ ዘለዎም ምርመራታትዩ። ኩሉ ምርመራታት ውጺኢቱ ኣቢ ብጫ ደፍተር ይጽሃፍ። ክትባት ዘድሊ እንተኾይኑውን ክነግረኩምዩ። ካብቲ ናይ ጥዕናውሕስነት ትካል ናይ ማህበራዊ ውሕስነት ታሴራ (Sozialversicherungausweis) ይወሃበኩም። ኣብዚ ናይ ታሴራኹምን ናይ ጥሮታኹምን ቁጽሪ ኣሎ። ኣዘን ቁጽርታት ኣዚኣተን ኣብ ብዙሕ ቤትጽሕፈታት ከድልያኩምየን።
ንምምዝጋብ ኣብ ናይ ጥዕና ውሕስነት ዘድሊ ወረቃቅቲ
- ኣባል ንኽትኮኑ ክታምኩም ዘለዎ መመዝገቢ ሰነድ ንውልቂ ሰብ ይኹን ንስድራ
- ናይ ተቀማጣይ ወረቀት
- ናይ ነፍሲ ወከፍ ታሴራኹም ወይ ፍቃድ መንበሪ ሃቲትኩም ከም ዘልኩም ምስክር ወረቀት
- ናይ ትውልዲ፣ ናይ መርዓ ምስክር ወረቀት
- ሓገዝ ገንዘብ ትወስዱሉ መረጋገጺ SGB II ወይSGB VII
- ስእሊ ናይ ኩሉኹም
10 መደብ ቋንቋ
ብመደብ ናይ ዩኤን ( UN) ንጀርመን አንተድኣመጺኣኩም ቋንቋ ጀርመንን ሓበሬታ ብዛዕባ ሃገር ጀርመንን
ክትምሃሩ ፍቃድ ኣለኩም። ኢዚ ኸኣ ብሕጊ ቁጽሪ § 44 ቁጽሪ 2 ኣይ መንበሪ ሕጊ ሰፊሩ
ኢንተግራሲኦንኩርስ ( Integrationskurs) ይበሃል።
ኣብቲ ካብ ፍሪድላንድ ክትከዱ ከለኹም ዝወሃበኩም ወረቃቅቲ ኣዚ ናይ ፍቃድ ወረቀትውን ምስኡለኩም።
ኣዚ ወረቀት እንተድኣ ጠፊእኩም ኣብቲ ኣብ ብራውንሽዋይግ ዘሎ ናይ ባምፍ ( BAMF) ቤትጽሕፈት ሃቲትኩም ክትረክብዎ ትክእሉ ኢኩም።
ምምዝጋብ ናይ ቋንቋ ትምህርቲ ናትኩም ሕላፍነትኩም ስለ ዝኮነ ኣድራሻታተን ንምድላይ በዚ ኢነርነት ኣድራሻ ድለዩ። ኣብቲ ከተማ ዝብል ቦታ ሽም ናይ ከተማኹም ኣስፍርሉ
https://www.bamf.de/EN/Service/ServiceCenter/BeratungVorOrt/Integrationskurse/integrationskurse-node.html
https://www.bamf.de/AR/Themen/Integration/ZugewanderteTeilnehmende/zugewanderteteilnehmende-node.html
ተወሳኺ ሓበሬታ ኣብቲ ናይ ሰራሕተኛታት ቤትጽሕፈትን ኣብቲ ቁጽሪ8ተቂስናየን ዘለና ማህበራት ከድኹም ሕተቱ። ኣቲ ዓኻትኩም ዝበቅዕ ኮርስ ክሳብ ዝርከብ ነዊህ ግዜ ክወስድ ይኽእልዩ።
ኣብቲ ናይ ቋንቋ ትምህርቲ ንኽትምዝገቡ እቲ ናይ ቋንቋ መምሃሪ ፍቃድ ወረቀት ኣርእይዎም።
እቲ ናይ ቋንቋ ትምህርቲ ገንዘብ ኣይክፈሎንዩ ኮይኑ ግን ኣቲ ካብ ክፍሊት ነጻ ዝገብረኩም ወረቀት ክትምላእዎ ኣለኩም። ሓዳ ሓደ ትምህርትታውን ባዕለን ይመልኦኦየ።
ካብ ገዛኹም ክሳዕ ቤትምህርትኹም 3 ኪሎ ሜትርን ርህቀት እንተለዎ ናይ መጓዓዝያ ቲኬት ይፍቀደልኩም
ኣዚ ናይ ትምህርቲ መደብ 700 ናይ ትምህርቲ ሰዓታት ዘለዎ 600 ሰዓት ቋንቋ ጀርመን 100 ሰዓት ክኣ ብዛዕባ ሃገር ጀርመን ህግታቱን ኣቅጣጫ ዝገልጽ መደብዩ።
ነቶም ፊደል ዘይተማህሩን፣ ክጽሕፉን፣ ከንቡቡን ዘይክእሉ ሰባት ክሳዕ 1000 ናይ ትምህቲ ሰዓትን ተወሳኺ300 ሳዓትን ይፍቀደሎም።
ኣብዚ ናይ ቋንቋ ትምህርቲ ዝተፈላለየ ክፍልታት ንምሳሌ ንዓበይቲ፣ ንመንዕሰያት፣ ነዴታት ምስ ደቀን፣ ቅልጡፍ መደብ ትምህርቲ ስለ ዘለዎ ፈተና ተፈቲንኩም ኣብቲ ዓቅምኹም ዘፍቀዶ ትምደቡ።
ተወሳኪ ሓበሬታ ኣብ ኢንተርነት
ከምቲ ንስካትኩም ቋንቋ ንኽትምሃሩ መሰል ዘለኩም እቲ ናይ ሰራሕተኛታት ቤትጽህፈትን ናይ ወጻዕተኛታት ቤትጽሕፈትንውን ተምሃሩ ኢልም ክህብሩኹምን ከገድድኹምን መሰል ኣለዎም።
እዚ ማለት ከኣ ነቲ ካብኣቶም ትረክብዎ ሓገዝ ግደ ኣለዎ።
ካብዚ ግደታዚ ነጻ ዝኮኑ ንምሳሌ ሕዳር ሕማም ዘለዎም፣ ናይ ሞያ ትምህርቲ ዝጀመሩ፣ ንሕሙም ኣባል ስድራቤቱ ዝኣሊ ሰብ ፣ ንኣሽቱ ቆልዑት ዘለወን ኣዴታት ካስ እቶም ቆልዑት ዝዓብዩ ግዜ ይወሃበን ዳሕራይ ይቅጽሎኦ ።
ናይ ቋንቋ ጀርመን ትምህርቲ ንኽትምዝገብ ዘድሊ ወረቀት
- ናይ ቋንቋ ትምህርቲ ፍቃድ ወረቀት
- ታሴራ
- ካብ ክፍሊት ነጻ ዝገብረካ መመልከቲ ወረቀት
- ናይ መጉዓዝያ ቲኬት ክኽፈለልካ ዝምላ ሰነድ
- ናይ ገንዘብ ሓገዝ ትወስደሉ ወረቀት SGB II ወይ SGB VII
11 ትምህርትን መዋእለ ሕጻናትን
ቆልዑት ትሕቲ 6 ዓመት
ከም ወለዲ መጠን ደቅኹም ናብ ትምህርትን መዋእለ ሕጻናትን ቀልጢፎም ንኽጅምርልኩም ድሌትኩምዩ
ኮይኑውን ንስኻትኩም ትምህርትን መዋእለህጻናት ደሊኹም ከተመዝግብዎም ከተጀምርዎምን ሕላፍነትኩምዩ። ትሕት 6ዓመት ዘለው ቆልዑት ናብ መዋእለህጻናት ይኸዱ። ዕድሚኦም ክሳዕ 3 ዓመት ዘለው ቆልዑት ፍሉይ መዋእለህጻናት ኣለዎም እዚ ኻኣ ኪደርክሪፐ ( Kinderkrippe) ይበሃል ።
ብዙሓት ትካላት ዝተፈላለየ ኣገልግሎት የበርክታ ንምሳሌ ናይ 4ሰዓት፣ ናይ 6 ሰዓትን ካብዚ ንላኣኦልውን ስለ ዘለወን ንዓኹም ዝሰማማኣኩም ትካል ምረጹ።
ቦታ ንምርካ ብጣዕሚ ኣሸጋርን ነዊሕ ግዜ ስለ ዝወስድ ንስኻቱም ብቅልጡፍ ኣብ ብዙሓት ትካላት ከተመዝግብዎም ኣለኩም። ኣብ ሓደ ሓደ ከተማታት በቲ ማእከላይ ቤትጽሕፈት ባዕሎም ስለዝልእኹለን ኣብ ከተማኹም እንታይ ዓይነት ኣሰራርሓ ኣሎ ሕተቱ።
ንተወሳኺ ሓበሬታ በቶም ማሕበራት ኣማኸርቲ ወይ ናይቲ ከተማኹም ኢንተርነ ገጽ ኣቲኹም ኣንቡቡ።
መብዛሕታኡ ግዜ እቲ ክፍሊት ወለዲዮም ዝኸፍልዎ ሓደ ሓደ ትካላት ናይ ሓደ ዓመት ነጻ ካልኦትውን በበይኑ ዓይነት ክፍሊ ስለዘለወን ከተመዝግቡ ከለኹም ናይ ክፍሊት ሊስታ ሃቡና በሉዎም። ኣንተድኣ ሓገዝ ገንዘብ ካብ ጆብሰንተር ወይ ካብ ሶሲያልኣምት ትወስዱ ኮንኩ ባዕሎም ስለ ዝኸፍልዎ ከተመልክቱ ኣለኩም።
እዚ ክፍሊት እዚ ካብ ዞባ ናብ ዞባ ይፈላለዩ። ገለ ምልኡ ገለ ፍርቁ ይከፍሉ።
ቆሎኡት ልዕሊ 6 ዓመት
ኩሎም ቆላዑት ልዕሊ 6 ዓመት ናብ ቤትትምህርቲ ክኸዱ ናይ ግድንዩ። እዚ ሕጊዚ ድሕሪ 9 ዓመት ንትምህርቲ ምካዶም ይውዳእ። ኣብ ጀርመን ትምህርቲ ዝጅመረሉ ግዜ ኣብ ዩሊ (Juli) ወይ ኣጉስት (August) ዩ።
መባእታዊ ትምህርቲ ንቆልዑት ደቂ ዓመት ካብ ቀዳመይ ክሳዕ ራባኣይ ክፍሊ ይምሃሩ። ናይ ትምህርቲ መደብ ካብ ዞባ ናብ ዞባ ካብ ትምህርቲ ናብ ትምህርቲ ይፈላለ። ናይ መንግስቲ ትምህርትታት ክፍሊት ዘይብሉ ነጻዩ ኮይኑ ግን ንመጻሕፍቲ፣ ንመግቢ፣ ሃቢሮም ምስ ክፍሎም ንዝገብርዎ ምንቅስቃሳት ባዕልኹም ኢኹም ትከፍልዎ። ሓገዝ ካብ ጆብሰንተር ትቅበሉ ኮንኩም ካብቲ ክፍሊት ነጻ ክትኮኑ ከተመልክቱ ኣልኩም። ኣዚ ሓገዝ እዚ ናይ ትምህርቲን ሓገዝ ኣባልነት ተባሂሉ ይጽዋዕ።
ካብ ወጻኢ ንዝመጹ ተማሃሮ ፍሉይ ናይ ቋንቋ መደብን ክፍልታትን ስለ ዘሎ ወለዲ ደቆም ክንደይ ዓመት ንትምህርቲ ከም ዝኸዱን እንታይ ናይ ትምህርቲ ደረጃ ከም ዝበጽሑን ከይ ሓባእኩም ምስትሕብሩ ንሳቶም ኣብቲ ዝበጽህዎ ደረጃ ይምደቡን ኣብቲ ክፍሊውን ካልኣይ ግዜ ክደግም ይፍቀደሎም።
ንትህርቲ ወይ መዋእለህጻናት ምዝገባ ዘድሊ ወረቃቅቲ
- ናይታ ክተማ ተቀማጢ ምኻንካ ሰነድ
- ታሴራ
- ቀንዲ ናይ መመዝገቢ ወረቀት
- ናይ ትውልዲ ምስክር ወረቀት
- ፓጀላ ናይ ትምህርቲ ምስክር ወረቀት
© UNHCR/Gordon Welters
12ናይ ራድዮን ቴለቪዝን ግብሪ
ኣብ ጀርመን ናይ ራዲዮን ቴሌቭዝንን ወርሃዊ ግብሪ ናይ ግድንዩ ዝኽፈል። ካብ ናይ ሰራህተኛታት ወይ ካብ ናይ ማሕበራዊ ቤትጽሕፈት ሓገዝ ትወስዱ እንተኾንኩም ነጻ ኽትገብርዎ ከተመልክቱ ኣለኩም። እቲ ናይ ነጻ ወረቀት ናብቲ ግብሪ ዘኽፍል ትካል ክትልእኹዎ ኣለኩም።
ተወሳኺ ሓበሬታ
https://www.rundfunkbeitrag.de/welcome/index_ger.html
https://www.rundfunkbeitrag.de/welcome/arabisch/index_ger.html
13 ውሕስነት ወይ ኢንሹራንስ
ኣብ ጀርመን ብዙሕ ዓይነት ውህስነትዩ ዘሎ ንምሳሌ ናይ ገዛ፣ ናይ መኪና፣ ናይ ስኒ፣ ናይ ጉዕዞ ወዘተ
ኣቲ ኣገዳሲግን ናይ ተሓታቲ ውህስናዩ ኣዚ ውህስናዚ ንምሳሌ ወድኩም ወይንስኹም ብዘይ ፍላጥ ንትሰብርዎ ንብረት ወድኹም ናይ መሃዙትኩን ንብረት ምስ ዝሰብር ክጠቅመኩም ይክእል። ነቲ ዝተሰብረ ነገር ኸመይን ኣበይን ተንቲንኩም ብጽሑፍ ናብቲ ናይ ውሕስነት ትካል ምስ ልኣክሞ ንሱ መርሚሩ ነቲ ክፍሊት ይኸፍለልኩም።
ተወሳኺ ሓቤረታ
http://assets.vzbv.de/assets/videos/Haftpflichtversicherung_ara_UT.mp4
14 ውዕል
ናይ ኤለክትሪክ፣ ሞባይል፣ ኢንተርነት ምስ ቴሌፎን፣ አለትሮኒክ ኣቑሑት ወዘተ ክትገዛኡን ክትጥቀሙን ከለኹም ውዕል ክትፍርሙ ኢኩም። ኮይኑ ግን ቅድሚ ምፍራምኩም ኣብቲ ውዕል ኣንታይ ሕግታትን ናይቲ ውዕል ንውሓት ግዜን ንመጻኢ ገለ ነገር እንተተጋኒፉ ኣንታይ ሳዕቤን ኣለዎ ኣጸቢቅኩም ኣንቢብኩም ተረዲእኩ ፈርሙ።
ንምሳሌ ሓደ ናይ ሞባይል ውዕል ን2 ዓመት ንወርሒ 30 € ትፍርሙ እቲ 30 € ኣብ ወርሒ ክትከፍልዎ ንተዘይከኣልኩም ናይ 2 ዓመት ዕዳ ኣለኩም። ዕዳኹም ናይ ኣከፋፍላን ወይ ካልእ ፍታሕ ምስቲ ትካል ናይ ግድን ክትሰማምዑ ኣለኩም።
ምስ ኣዝማድኩምን ፈተውትኹም ንክትራከቡ ሲም-ካርድ ( SIM- Karte) ከድልየኩምዩ ። ብውዕል ዝግዛእ ሲም ካርድ ኣብ ዕዳ ከየእትወኩም ውሱን ገንዘብ መሊእካ እትጥቀመሎም ሲም ካርድ ስለዘሎ ገዚእኩም ክትጥቀሙ ትኽእሉ።
ተወሳኺ ሓበሬታ
http://assets.vzbv.de/assets/videos/Handyvertrag_ara_UT.mp4
ካብ 01.07.2017 ዝወጸ ሕጊ ሲም ካርድ ንክትጥቀሙሉ ናይ ግድን ክምዝገብን ክኽፈትን ኣለዎ ንከተመዝግብዎ ናይ ግድን ታሴራ ከድልየኩምዩ። ኣብቲ ዝገዛእኩሙሉ ዱካን ወይ ቪዲዮ ወይ ብፖስታ ሲም ካርድኹም ከተመዝግቡ ትኽእሉ። ገለ ገለ ትካላት ሓደ ሓደ ናይ መንነት ወረቀት ኣይቅበሎንየን ።
ንምርግጋጽ ሕተቱ። እቲ ናይ ተጠቀምቲ ማህበር ኒደርሳክሰን ን23 ትካላት ብዛዕባ ምዝገባ ኣካይዳ ሃቲቱሎ።
15 ገዛ ምድላይን፣ ምሓዝን፣ ምቅያርን
ኣበይ ኣየ ገዛ ክደሊ ዝፍቀደለይ?
ብሰብኣዊ ርሕራሄ ወይ ብናይ ዩኤን መድብ ዝመጻእኩምን ካብ ፍሪዳንድ በቲ ዘሎ ናይ መወዝኢ ቁጽሪ ናብ ዞባኹምን ከተማኹምን ክትከዱ ተመዲቡዩ። ምንምኳ ኣዚ መደብ ጥቃ ኣዝማድኩም ንትኽትቅመጡዩ መድቡ ኮይኑ ግን እተን ዞባታትን ከተማታትን ተወሰነ ቁጽሪ ስለ ዝቅበላ ክሉ ግዜ ጥቃ ኣዝማድኩም ኣይትኽእሉን ኢኹም።
እቲ ዝወሃበኩም ገዛን ኣበይ ከም ትቅመጡን ኣቲ ምምሕዳር ናይታ ከተማዩ ወሳኒ። መብዛሕትኡ ኣብ ናይ ሓባር ገዛ ሃይም ዝበሃል ዩ ትምደቡ። ኣዚ ስለዝኾነ ከኣ ናትኩም ናይ በይንኹም ገዛ ንኽህልወኩም ትምነዩ።
ንስኻትኩምውን ገዛ ደሊኹም ናትኩም ገዛ ክትሕዙ ፍቁድ እዩ። ካብቲ ዝተመደብኩሞ ዞባን ከተማን ክትቅይሩ ኣንተድኣ ደሊኩም ክትጥንቀቅሉ ዘለኩም ነገራት ኣሎ። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ዞባን ምምሕዳርን ናቱ ሕግን ስርዓትን ስለ ዘለዎ ክትቅይሩ እንተድኣ ደሊኹም ኣብቲ ናይ ወጻእተኛታት ቤትጽህፈት ከድኩም ከተማልእዎ ዘለኩም ነገራትን ሓበሬታን ርኽቡ።
ዋጋ ናይ ገዛ ኽራይ ክስዕ ክንደዩ ዝፍቀድ
ገና ሓገዝ ገንዘብ ተቀበልቲ እንተኾንኩም እቲ ብዓልመዝኹም ክትነግርዎን ከፍቅደልኩምን ኣለዎ።
ግፍሒ ናይቲ ገዛ ብቁጽሪ ናይቲ ስድራ ይውሰን። ክራይ ገዛ ካብ ዞባ ናብ ዞባ ስለ ዝፈላለ ቅድሚ ውዕል ናይቲ ገዛ ምፍራምኩም ነቲ ብዓልመዝኹም ግፍሓቱን ክራዩን ክንደይ ምኻኑ ኣምልኪትኩም ንሱ ምስ ዘፍቅደልኩም ጥራህዩ ውዕል ናይቲ ገዛ ክትፍርሙ ዘለኩም።
ተውሳኺ ሕበሬታ
ኣንተድኣ ተፈቂድልኩም ክራይ ገዛ ብቀጥታ ዋና ገዛ ክሰዱሉ ወይ ከኣ ካብ ሕሳብ ናይ ባንክኹም ንኽኽፈል ተሰማምዑሉ። ኣይትረስዑዎ ናይ ኤለክትሪክ ካብቲ ዝወሃበኩም ሃገዝ ገንሀብዩ ዝኽፈል።
ኣብቲ ናይ መጀመርያ ገዛ ትሕዝሉ ግዜእቲ ገዛ ዝተማላኤ ኣቅሑት ናይ ገዛ ኣንተዘይብሉ ዘድልየኩም ኣቅሑት ብዝርዝር ጽሒፍኩም ነቲ ናየራሕተኛታት ቤትጽሕፈት ኣመልክቱ። ሓገዝ ንኽትረኽቡ እተተፈቂድልኩም
ጥረ ገንዘብ ወይ ከኣ ኩፖን ክትወሃቡ ኢኹም።
ገዛ ከመይ ጌረየ ዝረክብ
ገዛ ምድላይ ብዙሕ ናትኩም ንጥፈታትን ትዕግስትን ክሓተኩምዩ። ቁጽሪ ዝካረ ገዛውቲ ውሑድ ስለዝኮነ ንስኻትኩምን ከማኹም ዝደልዩ ሰባትን ቁጽሮም ብዙሓ ስለዝኾኑ ነቲ ንዓኹም ዝበቅዕ ገዛ ንኽትረክቡ ነዊሕ ግዜ ክወስደልኩምዩ።
ዋናታት ገዛውቲ ነጻ ገዛ ምስ ዝህልዎም ኣብ ጋዘጣ ወይ ኣብ ኢንተርነት የውጽእዎ
ንምሳሌ
https://www.immobilienscout24.de/
https://www.ebay-kleinanzeigen.de/s-wohnung-mieten/c203
ከምኡውን ገዛ ዘካርዩ ትካላት ስለዘለው ከድኩም ኣብተን ትካላት ተመዝገቡ ንሱውን ገዛ ተኺቡ ኣሎ ኢሉ ብፖስታ ክሕብረኩምዩ። ኣብዚውን ብዙሓት ዝተመዝገቡን ተጸበይትን ስለ ዘለው ግዜ ክወስደልኩዩ።
ነቲ ገዛ ንምርኣይ ምስቲ ትካል ቆጸራ ግበሩ ምሳኩም ታሴራኹምን እቲ ናይ ሓገዝ ገንዘብ ኣትወስድሉ መረጋግጺ ተማልእዎ።
ተወሳኺ ሓቤረታ
ብኸመይ መንገዲ ናብ ካልእ ዞባን ከተማን ክቅይር ይኽእል
ኣብቲ ዝተመደብኩሞ ዞባ ኮነ ከተማ ደስ ዘይበለኩም እንተኾይኑ ደስ ዘይመሊኹም ብቁዕ ምኽንያት ኣንተለኩም ናብቲ ናይ ወጻእተኛታት ቤትጽሕፈት ከድኩም እቲ ናይ መቀመጢ ሕጊ ክልዓለልኩምን
ክትቅይሩ ከፍቅደልኩም ከተመልክቱ ኣለኩም። ንክትቅዩሩውን እተን ምምህዳር ዞታት ነንሕድሕደን ክሰማምዓ ኣለወን።
ካብቲ መቀየሪ ክከውን ዝኽእል ምኽንያታት
ስራሕ ብውሑዱ 20 ሰዓት ኣብ ሰሙን፣ ዩኒቨርስቲ፣ ናይሞያ ትምህርቲ፣ ናይ ሕክምና ሽግራትንዮም።


c: text/html

text:
Härjedalen
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 30 9 2020
ሀርየዳለን 11 934 ትርብዒ ኪሎመትር ዝምስፋሑ ንኹሉ ተቐማጢ ሰፊሕ ቦታ ዘለዎ ኣብ ሽወደን ዝዓበየ ኮምዩን እዩ። ኣብኡ ኣኽራናትን ቀላይትን ዱርን ይርከብ: ብሓጋይ ኮነ ብክረምቲ ድማ ንዚግደሱ መዘናግዒ ቦታ እዩ።
ሓበሬታ ብዛዕባ ምምሕዳር ከተማ
ብዝሒ-ህዝቢ11,934
ስፍሓት መሬት11,860 ኪሜ²
ርሕቐት ካብ ዓበይቲ ከተማታት
- Mora 140 ኪሜ
- Östersund 187 ኪሜ
- Sundsvall 216 ኪሜ
ኣብ "ምጭውቲ ሃየርዳለን" ናይ ህይወት ድራኸን: ቕንዕናን ሕውነትን ኣሎ። እዚ እዩ ኣብ ሃየርዳለን ኮምዩን ከም ንጥፈትን ባህርይን ኮይኑ ዚነብር ዘሎ።
መንበሪ-ገዛ
ኣብ ሃየርዳለን ኩሉ ዓይነት መንበሪ ገዛውቲ ኣሎ። ሰብ እንተ ደልዩ ኣብቲ ከተማ ወይ ካብኡ ወጻኢ ገዛ ኪዕድግ ይኽእል። እቲ ኮምዩን ገዛ ዘካሪ ትካል ኣለዎ: ግን ካልኦት ብሕታውያን ኣካረይቲ ድማ ኣለዉ።
ካልእ ቋንቋታት ዝዛረቡ ተቐማጦ መን ኣለዉ ኣብቲ ቦታ
ኣብዚ ግዜዚ ኣብ ሃየርዳለን ካብዘን ዚስዕባ ሃገራት ዚመጹ ኣለዉ፤ ሲርያ: ኣፍሪቃ: ኤርትራ: በርማ: ኣፍጋኒስታን: ኢራንን ኢራቅን። ዚዝረብ ቋንቋታት ድማ: ዓረብ: ትግርኛ: ትግረ: ሶማሊ: ፋርስ: በርማ: ደቡብ ሰሚስካ። ኣብ ሃየርዳለን ደቀባት ዝኾነ ሳመር ዝብሃሉ ሳሚስካ ዚዛረቡ ሰባት ኣለዉ።
ማሕበራትን ምትእኻባትን
ኣብ ሃየርዳለን ክሳዕ ሕጂ ናይ ሽወደናዊት ቤትክርስትያን ማሕበር ኣሎ። ሽወደናዊት ቤትክርስትያንን ካልኦት ማሕበራትን ናብቶም ሓደስቲ መጻእቲ ዝዓለመን ሃይማኖት ብዘየገድስ ሓያሎ ንጥፈታት የካይዳ።
ኣብ ሄርየዳለን ብዙሓት ዝተፈላለያ ዓይነት ማሕበራት ኣለዋ። ኣብ ናይዛ ኮሙን መርበብ ሓበሬታ፡ መላግቦ ናብ ኵለን ማሕበራት ኣሎ።
ኣብቲ ከባቢ ብቐረባ እንታይ ይርከብ
ሃየርዳለን ዓቢ ኮምዩን እዩ። ኣብኡ ብዙሕ ነኣሽቱ ከተማታት ኣለዋ። ርእሲ ከተማ ስቨግ ትብሃል። ካልኦት ነኣሽቱ ከተማታት፤ ሊልሃርዳል: ኢተርሆግዳል: ሀደ: ሎፍስዳለን: ቨምዳለንን ፉነስዳለን። ኣብቲ ኮምዩን ብዙሕ ኣብያተጽሕፈት ኣሎ። ቀንዲ ቤትጽሕፈት ኣብ ስቨግ እዩ። ናይ ከባቢ ኣብያተጽሕፈት ድማ ኣብ ፉነስዳለን: ሀደን ኢተርሆግዳለንን ኣሎ። ኣብዘን ቦታታት መባእታ ቤትትምህርቲ: ድኳናት: መሐምበሲ: እተገልገለ ኣቕሑ መሸጢ ወዘተ..ይርከብ።
ኣገልጎት ክንክን ወይ ሕብሐባ ቆልዑ
ቤትትህምርቲ ህጻናት ኣብቲ ናይ ትምህርቲ ሲስተም ናይ ዕደመ ምሉ እ ዚወስድ ምህሮ ቀዳማይ ስጕሚ እዩ። በዚ ከኣ ደቅና ብጽቡቕን ድሕነት ዝመልኦን ኣገባብ ይምዕብሉ።
ናይ ሃየርዳለን ኮሙናዊ ኣብያተተምህርቲ ህጻናት ነቶም ዕድመኦም ኣብ መንጎ ሓደን ሓምሽተን ዝኾኑ ቆልዑ ብቕዓቱ ልዑል ዝኾነ ክንክን ጥዕና ይህብ። በቶም ምሁራን ሰራሕተኛታት ዚምራሕ ናይ ፐዳጎጂ ንጥፈታት ኣሎ። ንሱ ድማ ኣብ ትምህርትን ክንክንን ምዕባይ ቆልዑን ይነጠፍ።
ኣብ ሃየርዳለን ኣርባዕተ ናይ ኮኦፕራቲቭ ኣብያተትመህርቲ ኣለዋ። ኣብ ኩላተን እቶም ወለዲ ኣብቲ ንጥፈታት ናይቲ ቤትትምህርቲ ይሳተፉ፡ ነቶም መምህራንን ኣለይቲ ቆልዑን ድማ ባዕላቶም ይመርጹዎም። ወለዲ ኣብ መዓልታዊ ስራሕ ናይቲ ትምህርቲ እውን ይሳተፉ እዮም፡ ማለት መግቢ ብምኽሻንን ካልእ ምምሕዳርን።
ናይ ወለዲ ምስታፍ፡ ምትእምማን ምርድዳእን ሓላፍነት ምህልውን ይፈጥር። ኣብ ወለድን ቆልዑን ድማ ቅሳነትን ሕውነትን ይፈጥር።
መባእታ ኣብያተ ትምህርትን ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን
ኣብቲ ኮምዩን ኤፍ 6 ዘለወን ኣብያተትምህርቲ ብዙሓት እየን። እዚ ድማ ነቶም ነኣሽቱ ተመሃሮ ሓጺር ጕዕዞ ማለት እዩ። ከምዚአን ዝበላ ኣብያተትምህርቲ ኣብ ስቨግ፡ ሊልሀርዳን፡ ሎፍስዳለን፡ ሀደ፡ ቨምዳለን፡ ፉነስዳለን፡ ብሩክስቫላርናን ኢተርጎርዳልን ይርከባ።
ካብ 7-9 ዓመተትምህርቲ ዘለወን ኣብያተትምህርቲ ኣብ ስቨግ፡ ፉነስዳለንን ኢተርሆግዳልን ይርከባ።
ናይ ሄርየዳለን ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ፡ ሓደ ሰፊሕ ቀረብ ናይ ፕሮግርማት ዘለዎ ሓደ ንእሽተይ ቤት ትምህርቲ እዩ። እዚ ናይ ቤት ትምህርትና ሃዋሁው፡ ንተምሃሮና ይሰማምዖምን ውሕስነት ከም ዝስምዖም ይገብርን እዩ፣ ልዕሊ ዅሉ ግን ናይ ካልኣይ ደረጃ ተምሃሮና ኣብ ትምህርቶም ይዕወቱ እዮም።
ናይ ካልኣይ ደርጃ ትምህርቶም ዝውድኡ ክፋል ተምሃሮ ናይ ሄርየዳለን ቤት ትምህርቲ ካልኣይ ደረጃ፡ ካብቲ ሃገራዊ ማእከላይ ገምጋም ዝለዓለ እዩ፣ ከምኡ'ውን ተምሃሮና ኣብ መብዛሕትኦም ናትና ናይ ካልኣይ ደረጃ ትምህርቲ መደባት፡ ካብቲ ሃገራዊ ማእከላይ ገምጋምን ምሳና ክመዛዘና ዝኽእላ ናይ ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርቲ ንልዕሊ ብኣዚዩ ዝለዓለ ነጥቢ ትምህርቶም ይውድኡ። ስለዚ፡ ተምሃሮና ነቲ ዝምነይዎ መጻኢ ዝተዳለዉ ንኽኾኑ ራኢና ክኸውን ባህርያዊ እዩ።
ምናልባት እቲ ናትና ካፈተርያ፡ ናትና ባህርያዊ መራኸቢ ቦታ፡ ምናልባት ግዱሳት ሰራሕተኛታትና ይኸውን ንተምሃሮና ውሕስነት ከም ዝስምዖምን ክሳብ ክንድዚ ብሰፊሑ ኣብ ትምህርቶም ከም ዝዕወቱ ዝገብር ዘሎ። ምኽንያቱ ብዘየገድስ ንዓኻ ዝሰማምዓካ ሓደ ናይ ካልኣይ ደረጃ ትምህርቲ መደብ ክትረክብን፡ ኣብታ ካብ ናይ ሄርየዳለን ቤት ትምህርቲ ካልኣይ ደረጃ ትምህርትኻ ትውድኣላ መዓልቲ፣ ቀጥታ ድሕሪ ትምህርቲ፡ ትምህርትኻ ንምቕጻል ዲኻ ወይስ ስራሕ ንምድላይ ኢኻ ትመርጽ ብዘየገድስ ጽቡቕ ገርካ ተቐሪብካ ንኽትጸንሕ እዩ ተስፋና።
ዕድላት ትምህርቲ
ኣብ ሃየርዳለን ኤስኤፍኢ ወይ ትምህርቲ ንዓበይቲ ኣሎ፡ ከምኡውን ምስ ሕብረተሰብ ምልላይ፡ መሰረታዊ ናይ ዓበይቲ ቤትትምህርቲ፡ ካልኣይ ደረጃ ትምህርቲ ንዓበይቲ ከምኡውን ናይ ኮለጅ ናይ ርሑቕ ትምህርቲ። ኣብ ስቨግ ህዝባዊ ኮለጁ ኣሎ፡ ባከዳልስ ህዝባዊ ኮለጅ።
ኣገልጎት ጥዕና
ኣብ ሄርየዳለን ኣብዘን ዝስዕባ ከተማታት ማእከላት ጥዕና ኣሎ፤ ፉኔስዳለን፡ ሀደን ስቨግን። ኣብ ይተርሆግዳል ብቖጸራ ዝርኢ ክሊኒክ ኣሎ።
ቤት መድሃኒት ኣብ ፉኔስዳለን፡ ሀደን ስቨግን ኣሎ። ብዙሓት ከተማታት ወኪል ናይ ቤት መድሃኒት ኣለወን። ከምኡ'ውን ብዙሓት ድኳናት ትእዛዝ ሓኪም ዘየድልዮ ናይ ቤት መድሃኒት ኣቑሑት ይሸጣ እየን።
ሓኪም ስኒ ኣብ ፉኔስዳለን፡ ሀደን ስቨግን ኣሎ።
ናይ ቋንቋ ድግፍ-ተርጓሚ ምርካብ
ናይ ትርጉም ሓገዝ ኣብ መንግስታውን ኮሙናውን ትካላት ይርከብ። ቆጸራ ክትገብር ከሎኻ ናይ ትርጉም ሓገዝ ከም ዘድልየካ ንገር። ኣብቲ ኮምዩን ኢንተግራኹን ሰርቪስ ዚብሃል ኣሃዱ ኣሎ፡ ኣብኡ ድማ ነቶም ኣብ ሃየርዳለን እተመደቡ ሓደስቲ መጻእቲ ናይ ትርጉም ሓገዝ ኣሎ። እቶም ናይቲ ኣሃዱ ሰራሕተኛታት ነዚ ብዚምልከት ዝያዳ ሓበሬታ ኪህቡ ይኽእሉ እዮም።
ኣገልግሎት መጎዓዝያ
ሓደ ሰብ ናብ ሃየርዳለን ብእተፈላለየ መገዲ ኪጎዓዝ ይኽእል እዩ። ነፋሪት፡ ማኪና፡ ኣውቶቡስን ባቡርን። ኣብቲ ናይ ኮምዩን ወብሳይት ሓበረታን ሰለዳ ሰዓትትን ኣንብብ።
ስራሕን ትካላት ናይ ምምስራት ተኽእሎታትን
ናይ ሃየርዳለን ኮምዩን ኣብቲ ኮምዩን እቲ ዝዓበየ ወሃብ ስራሕ እዩ። ሓደ ሰብ ከም ነርስ ወይ ሓላዊ ወይ ኤች ኣር ኣማኻሪ ወይ ናይ ሓደ ዋኒን ሓላፊ ኮይኑ ይስራሕ፡ ኣብ ሃየርዳለን ኮምዩን ዓቢ ተራ እዩ ዚጻወት። ኩላትና ብሓባር ኮምዩንና ኪነጥፍ ኢና እንደሊ፡ እዚ ከኣ ንኣና ክብሪ እዩ።
SYKES ናይ 35 ዓመት ተመክሮ፡ ዝያዳ 75 ማእከል ልዕሊ 46000 ሰራሕተኛታት ዘለዎ ኣህጉራዊ ትካል እዩ። ሲከስ ምስ ቢፒኦ (ቢዚነስ ፕሮሰስ ኣውትሶርሲን) ኮይኑ ይሰርሕ፡ ናይ ዓሚል ኣገልግሎት፡ ንነኣሽቱ ዋኒናትን ዓበይቲ ኣህጉራዊ ዋኒናትን ናይ ዓሚል ኣገልግሎት፡ ተክኒካዊ ድጋፍን መሸጣን ይህብ።
ኣብ ሃየርዳለን ብዙሓት ሰባት ንቫከሽን ወይ ኣብ ናይ ስራሕ ዕረፍቲ ይመጹ። ስለዚ ናይ ቱሪዝም ስራሕ ይርከብ እዩ። እቲ ዝዓበየ ናይ ሃየርዳለን ቦታ ቱሪዝም ቨምዳለን፡ ሎፍስዳለንን ፉነስዳለንን እዩ።

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ካብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ኦሮሚያ ዝመፃ ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮን ህፃናትን ዝፍፀም መጥቓዕቲ ደው ይበል ብምባል ናብ ክልላዊ መንግስቲ ኦሮሚያ ብምኻድ ጥርዓነን ኣቕሪበን።
ናብ ኣዲስ ኣበባ ካብ ዝመፃ ደቂ ኣንስትዮ ሓንቲ ወ/ሮ ዱሌ ሲዳ ንድምጺ ኣሜሪካ ኣብዝሃብኦ ርእይቶ ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ስርዓት ገዳ ዘለውን ተራ ቀንዲ መንቀሊና እዩ ኢለን።
“ሕጂ ኣብ ሃገርና ካብ ኩሉ ኣንፈት ይልዓል ብዘሎ ፀገም ቅድሚ ኩሉ ዝጥቅዓ ዘለዋ ኣዴታትን ህፃናትን እየን።ኣብ ኩሉ ኣንፈት ኢትዮጵያ ብፍላይ ድማ ኣብ ኦሮሚያ ዘሎ ኩነታት ኣዴታትን ህፃናት ከቢድ መጥቓዕትን መጉዳእትን ይወርዶም ስለዘሎ ካብ መነባብርኦም ይመዛበሉ ስለዘለው፣ኣብ ፈቖዶ መንገዲ ይሓርሳ ስለዘለዋን ብጠበንጃ እናተውቕዓ እናሞታ ስለዝኾና እዩ ድምፅና ከነስምዕ ኣብዚ ዘለና” ኢለን።
እተን ሰልፈኛታት ኣብ ቤንሻንጉል ጉሙዝ ይፍፀም ዘሎ ዝበልኦ እውን ኣልዒለን ኣለዋ።
ናብ ዋና ኣማሓዳሪ ክልል ኦሮሚያ ኣቶ ለማ መገርሳ ጥርዓነን ዘቕረባ እዘን ደቂ ኣንስትዮ ምስ ወኪላተን ከምዝተዘራረቡ ተፈሊጡ’ሎ።ርእይቶ ክልል ኦሮሚያ ንምርካብ ዝተገብረ ፈተነ ኣይሰለጠን።


text:
መሪሕነታት ማእከላይ ባይቶ ሰለስተ ውድባት ንሓድነት ኣኼባ ኣካይዱ፡
መሪሕነታት ማእከላይ ባይቶ ሰለስተ ውድባት ንሓድነት ኣኼባ ኣካይዱ፡
ብኣቦ መንበራት ሰለስቲኤን ውድባት፡ ኣቦ/መ ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሒ ሓው ኣፈወርቂ ኪዳነ፡ ኣቦ/መ ግንባር ሃገራዊ ድሕነት (ሕድሪ) ኣቶ ዑቕባዝጊ ድቡስ፡ ኣቦ/መ ውድብ ሓድነት ንደሞክራሲያዊ ለውጢ ኣቶ ተስፋሚኪኤል ዮሃንስ እንዳተመርሐ ብቀዳም ዕለት 16 ጥሪ 2021 ኣብ መስርሕ ሓድነት ዝርከባ መሪሕነታት ማእከላይ ባይቶ ሰለስተ ውድባት ዝተሳተፍዎ ኣኼባ ተኻይዱ። ኣብ መእተዊ ብኣቶ ተስፋሚኪኤል ዮሃንስ ጀሚሩ፡ ኣቶ ዑቕባዝጊ ድቡስን ሓው ኣፈወሪቂ ኪዳነን ዝቀጸለ ኣኼባ፡ ሓሳብን ርእይቶታት ሓድነት ሒዙ ዝተበገሰ ውድባት ክሳብ ሕጂ ከኣ በጺሕዎ ዘሎ ደረጃን ምዕባለታቱን መግለጺ ኣቅሪቦም። ቅድሚ ኣብ ኣጀንዳታት ምእታው ከኣ ነቲ ብዙሕ ግዜን ጻዕርን ዝወሰደ ርክባት ንሽማግለ ዘተ ምስጋና ኣቅሪቦም።
ኣብ’ዚ ዝሓለፍ ኣዋርሕ ብሽማግለ ዘተ ዝተበጽሑ ስምምዓት፡ ብኣቦ/ መንበራት ንዘተ ዝቀረበ ኣርእስቲ፡ ኣባላት መሪሕነት ሰለስተ ውድባት፡ ኣብ ክትዕ፡ ንምስፋሑን፡ ንምህብታሙን ምርድዳእ ተገይሩ። ብልክዕ ምስ ሓያል ድሌት ሓድነት መብዛሕትኡ ርእይቶን ሓሳብን ክቅርብ ዕድል ዝሃበን ጥራሕ ዘይኮነ ንኣጠቃቕማ ግዜ ምዕሩይ ግደን ተሳትፎን ክህሉ ዝገበረ ኣገባብ ኣሰራርዓ ብምንባሩ ኣኼባ ንጡፍ ስርሓት ኣካይዱ። ርእይቶን ሓሳብን ለበዋታትን ተቐቢሉ።
ኣብ’ዚ ኣኼባ’ዚ ንዝቀርብ ርእይቶ ሓሳባትን ሓድነት ከም ርእይቶን ሓሳብ ኩልና ጌርና ክንወስዶ ተረድኦ እንተገበርና ንምዕራዩ ቀሊል ክኸውን ብዝብል ኣውንታዊ መንፈስ ተኻይዱ።ዝቀረበ ርእይቶታ ት’ውን ሓድነት ንምድልዳል’ምበር ብዙሕ ዝፈላሊ ስለ ዘይነበረ፡ በቲ ቅኑዕ ልቦናን ኣተሓሳስባ፡ በቲ ክሳብ ሕጂ ሽማግለ ዘተ ዘካየደቶ ኣድካምን ዕዉት ስርሓት ንዝቀረበ ሰነድ ከም መቀጸልታ፡ብዕግበትን ስምምዕን መላእ ኣባላት ሰለስተ ውድባት መፈጸምታ ክግብረሉ ክካየድ ዘለዎ ጻዕሪ ደገፍን ምትብባዕን ክግበረሉ ኣገዳስነቱ ርእዩ።
ኣባላት መሪሕነታት ማ/ባ ብግደኦም ሓድነት ንምሕያሉ ሃብታም ርእይቶታት ኣቅሪቦም። ኣብ’ዚ ከኣ ኩሎም ዝተሰማማምዕሉ ግድነት መስርሕ ሓድነት ክቅጽል ኣለዎ ዝብል ኮይኑ፡ ነፍሲ ወከፍ ውድብ ምድላዋቱ ኣጽፊፉ፡ ብኣባላቱን መሪሕነቱን ተሰንዩ ንመድረኽ ፍጹም ሓድነት ክሰጋገር ዝግብኦ ርትዓዊ ግዜን ዕድልን ክወሃቦ ከም ዘድሊ ርእዩ። እዚ ኣገባብ መስርሕ ከኣ ንጽኑዕን ሓያልን፡ መንጸፍ ድልዱል መሰረት ሓድነት ዘንብረልና፡ ከም ህዝብን ውድባትን ተስፋ ትጽቢት ሙሉእ ሓድነትና ዘማልእ ጉዕዞ ስለ ዝኾነ እንሆ ሎሚ ኣብ’ዚ ቀዳማይ ኣኼባ መሪሕነታት ተራኺቡ ዘተን ምርድዳእን ኣካይዱ።
ዘለኣለማዊ ክብርን ዝኽርን ንስውኣትና
ሓድነት ህዝቢ ኤርትራ ይደልድል
ፍትሒ ይንገስ
ዜናን ሓበሬታን ውሓደለ
18 ጥሪ 2021


text:
ኣብ ኢትዮጵያ ብሓፈሻ፣ ብፍላይ ድማ ኣብ ትግራይ ፅፈት ትምህርቲ እናወረደ ምምፅኡ መዘራረቢ ኮይኑ’ሎ።ብፍላይ ድማ ኣብ 2009 ዓ/ም ናይ 12 ሃገራዊ መልቀቒ ፈተና ወሲዶም ዝወደቑ ተምሃሮ ቁፅሮም ምስ ምብዝሑ ኣብ ማሕበራዊ ሚዲያን መርበብ ሓበሬታትን መዘራረቢ ኮይኑ’ሎ።
ኣብ ዩኒቨርስቲ ኣዲስ ኣበባ መምህር መፅናዕትን ምርምርን ከምኡ እውን ኣብ ፖሊሲን ፅርየትን ላዕለዋይ ትምህርቲ መፅናዕቲ ዘካይዱ ዶ/ር ሙሉ ነጋ ኣብ ትግራይ ፅርየት ትምህርቲ ካብ እዋን ናብ እዋን እናወረደ ከምዝመፀ ይገልፁ።
ዶ/ር ሙሉ ኣብ ናይ ትግራይ ፅርየት ቀዳማይ ብርኪ ትምህርቲ መፅናዕቲ ከምዘካየዱ ብምግላፅ ‘’ተምሃራይ ንክምሃር ዘለዎ ድልየት፣ምምሕዳር ቤት ትምህርቲ፣ናይ መምህራን ድልየትን ብቕዓትን፣ፖሊሲ ስርዓት ምዘና፣ንትምህርቲ ዝውሃብ ዋጋን ክብሪን ዝኣመሰሉ ሪኢና፤ኣብ ኩሉ ክፍተት ኣሎ፤ክዕረ እውን ንቢሮ ትምህርቲ ምኽረ-ሓሳብ ኢብና ኢና’’ኢሎም።ተምሃሮ ከይበቕዑ ናብቲ ቐፃሊ ክሓልፍ ዝግበር ኣዚዩ ዘተሓሳስብን እናተዋህለለ መፂኡ ናብ ሓደጋ ዘውድቕን እዩ ኢሎም።
ዝርዝሩ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል።


text:
ኣብ ታሪኽ ሶማል ቀዳመይቲ ምኽትል ቀዳማይ ሚኒስተር ጓል-ኣንስተይቲ ኰይነን ዘገልገላ ፎውዚያ ዩሱፍ ሓጅ ኣዳም:ደቂ-ኣንስትዮ ንቕድሚት ዝመጽኣሉ ግዜ’ዩ ብምባል ኣብ ፕረዚደንታዊ ምርጫ ከም ዝወዳደራ ኣፍሊጠን።
እተን ናይ ሕጊ በዓልቲ-ሞያን ፖለቲከኛን፡ ብሰሉስ’የን ንፕረዚደንታዊ ውድድር ድልውቲ ምህላወን ብወግዒ ሓቢረን። እቲ ዘሎ ዝዓበየ ስክፍታ ግን፡ ኣብቲ ብደቂ-ተባዕትዮ ዝተዓብለለ ፖለቲካዊ ህይወት ሶማል እኹል ድጋፍ ክረኽባ ይኽእላ ዲየን ዝብል’ዩ::
ፎውዚያ ዩሱፍ ሓጅ ኣዳም ኣብቲ ፕረዚደንታዊ ምርጫ እንተ ተዓዊተን፡ ንዝቐደሙ ሰብኡት ፈቲኖም ምዃን ዝኣበዮም፡ ህይወት ሶማል ዓቢ ነጥበ-መቐይሮ ከምጽኣ ምዃነን ይሕብራ:: ንጽላት ጸጥታ፡ ቍጠባዊ ድንፋዐን ትምህርቲን ቀዳምነታት ክህባ ምዃነን ድማ ይጠቕሳ።
ንሰን “ንርእዮ ዘሎና ብዙሕ ሽግራት ሶማል፡ ምናልባት’ዶ ሰብኡት ይፈትሑዎ ይዀኑ ኢልና ነዊሕ ተጸቢናስ፡ ለውጢ ስኢንና፡ ረብሪብና እኳ። ስለዚ ከኣ’የ ዝሓሸ ለውጢ ከምጽእ ከም ዝኽእል ስለ ዝኣመንኩ ክወዳደር ወሲነ። እምነት እስልምና፡ ደቀኣንስትዮ ዝለዓለ ፖለቲካዊ ስልጣን ክሕዛ፡ ኪንዮኡ ሓሊፈን’ውን ፕረዚደንት ክዀና፡ ኣይክልክልን’ዩ። ኣብታ፡ ብእትኽተሎ እምነት እስልምና፡ ኣዝያ ዓቃባዊት ምዃና ዝንገረላ ባንግላደሽ እንተ ርኢና’ኳ ንዝሓለፈ 50 ዓመታት መራሕቲ ደቀኣንስትዮ ክተኻኽኣ ተዓዚብና። ኣብታ ኣብ ዓለም ዝበዝሐ ኣማኒ እስልምና ዘለዋ ኢንዶነዥያ’ውን ጓል-ኣንስተይቲ መራሒት ነይራ። ካልኦት ከም በዓል ፓኪስታን፡ ታንዛኒያን ሲንጋፖርን እውን ደቀንስትዮ መራሕቲ ኣለዋ ወይ ነይረን።”
ብመሰረት ሕጊ ምርጫ ሶማል፡ ፕረዚደንት ብቐጥታ ብዝወሃብ ድምጺ ህዝቢ ዝምረጽ ኣይኰነን። ተወካሎ ቀቢላ ንኣባላት ባይቶ ይመርጹ’ሞ፡ እቶም ኣባላት ባይቶ ድማ ንፕረዚደንት ይመርጹ። እቲ ምርጫ ኣብ ጥቅምቲ ክካየድ ተመዲቡ'ሎ።
ከም በዓል ዓብዲራሕማን ዑመር ዝኣመሰሉ ዜጋታት፡ እተን ተወዳዳሪት ለውጢ ከምጽኣ ከም ዝኽእላ ይኣምኑ። ዓብዲራሕማን ንፎውዚያ መርሓባ ኢሉ ከም ዝቕበለን’ዩ ዝሕብር። ኣቐዲመን ኣብ ወሳኒ ቦታ መሪሕነት ተፈቲነንስ ብቕዓተን ከም ዘርኣያ ድማ ይጠቅስ። ኣብ ብዙሓት ሃገራት ቍልፊ ስፍራ ዝሕዛ ደቀንስትዮ ብዙሕ ጽቡቕ ስራሕ ከም ዝዓመማ ድሕሪ ምጥቃስ ድማ፡ ፎውዚያ ፕረዚደንት እንተ ተመሪጸን ዓቢ ለውጢ ከምጽኣ ከም ዝኽእላ ብእምነት ይዛረብ።
ኣብታ ዳርጋ ኵላቶም ዜጋታት ተኸተልቲ እምነት እስልምና ኣብ ዝዀኑ ሶማል፡ ብዙሓት ንመሪሕነት ደቀኣንስትዮ ዝቃወሙ’ዮም። ዑመር ሑሴን ሓደ ካብኣቶም’ዩ። ዑመር ስለምንታይ ደቀኣንስትዮ መራሕቲ ክመጻ ከም ዝቃወም ከብርህ እንከሎ፡ እምነት ምስልምናን ባህሊ ሶማል ንኸምኡ ዓይነት ቦታ ከም ዘይፈቅድ’ዩ ዝገልጽ።
ኣብ ሃገራዊ ዩኒቨርስቲ ሶማል መምህርን ተንታኒ ጉዳያት ሶማልን ኣንዋር ዓብዲፈታሕ ብወገኑ፡ ፍጹም ዘይከኣል ደኣ ኣይምሰል እምበር፡ ንኸም በዓል ፎውዚያ ዝኣመስላ ፖለቲከኛታት ደቀኣንስትዮ ዝጽበየን ተቓውሞ ከቢድ ምዃኑ’ዩ ዝኣምን። ነቲ ሕዱር ባህሊ ንምስዓር ዕጽፊ ክሰርሓ ከም ዝሕተታ ይውስኽ።
“ሓንቲ ጓል-ኣንስተይቲ ፖለቲከኛ ንዝለዓለ ስልጣን ክትወዳደር ምርኣይና ፖለቲካዊ ብስለት ዘመስክር’ዩ። ኣብ መወዳእታኡ እተን ኣብ መንበር ባይቶ ዝህልዋ 30% ደቀኣንስትዮን ገለ ኣባላት ባይቶ ደቂ-ተባዕትዮን እንተ ደጊፎመን ማለት’ዩ። ኰይኑ ግን ኣብቲ ዓቃባዊ ዝዀነ ባህለ ሶማል፡ እምነት እስልምና ተሓዊሱዎ፡ ንፎውዚያ ልዑል ጻዕሪ’ዩ ዝጽበየን ዘሎ።"
ብሰንኪ ኣብ መንጎ መራሕቲ ብዝተፈጥረ ዘይምርድዳእ፡ ባይቶኣዊን ፕረዚደንታዊን ምርጫ ሶማእ ኣቐዲሙ ተናዊሑ’ዩ። ነቲ ዝነበረ ግጭት ንምዝሓል፡ ሓገገቲ ኣካላት፡ ንዕምሪ ስልጣን ፕረዚደንት መሓመድ ዓብዱላሂ ፋርማጆ ደኣ የናውሑዎ እምበር፡ ብሰንኪ ዝሰዓበ ከቢድ ተቓውሞ ግን ነቲ ምንዋሕ ድሒሮም ሰሪዘሞ’ዮም።


text:
መንግስቲ ኣሜሪካ ናብታ ሃገር ኣትዮም ክሰርሑን ክነብሩን ንዝደልዩ ካብ ዝተፈላለያ ሃገራት ዓለም ዝመፁ ሰባት ዲቪ ሎተሪ ይህብ።ናይ 2018 ዓ.ም. ዕድል ብምጥቃም ናብ ኣሜሪካ ንምእታው ዝደልዩ ሰባት ናይ መመልከቲ እዋን ዝዛዘም 8 ሕዳር 2016 ዓ.ም ወይ 28 ጥቅምቲ 2009 ዓ.ም እዩ።
ብዛዕባ’ዚ መብርሂ ዝሃቡ ኣብ ኤምባሲ ዩናይትድ ስቴትስ ምኽትል ሓላፊ ቆንስል ማይክል ላሲክ ኣመልከቲ ከማልኡዎም ብዛዕባ ዘለዎም’ውን ሓበሬታ ሂቦም ኣለው።
“ኣመልኸቲ ብትምህርቲ ወይ ድማ ብልምዲ ስራሕ ሓዲኡ ከማልኡ ኣለዎም።ብትምህርቲ እንተወሓደ ካልኣይ ደረጃ ትምህርቶም ዝወድኡ ክኾኑ ኣለዎም።ካብ ኮሌጅን ዩኒቨርስትን ዝተመረቑ እንተኾይኖም ድማ ዝበለፀ ዕድል ይሕልዎም።ንመዐቀኒ ትምህርቲ ዘይማልኡ እንተኾይኖም ኣብቶም ዝሓለፉ ሓሙሽተ ዓመታት ተኸታታሊ ናይ ክልተ ዓመት ስራሕ ልምዲ ክሕዙ ኣለዎም “ ኢሎም።
ሰባት ግዳይ ምጭብርባር ከይኾኑ ክጥንቀቑ ከምዘለዎምን ሓደ ሰብ ምስኣመልከተ ንሱ በይኑ ዝፈልጣ ቁፅሪ ስለዝውሃቦ ነታ ቁፅሪ ብጥንቃቐ ሒዙ ካብ ግንቦት 2017 ወይ 13 ግንቦት 2009 ዓ/ም ጀሚሩ እታ ቑፅሪ ሒዙ ኣብ መርበብ ሓበሬታ ከረጋግፅ ከምዝኽእል ይዛረቡ።መንግስቲ ዩናይትድ ስቴትስ ዝኾነ ይኹን ክፍሊት ከምዘይኽፍል’ውን ሓቢሮም።
መንግስቲ ዩናይትድ ስቴትስ ብዘይካ ዝተወሰና ሃገራት ኣብ ዓለም ንዝርከባ ኩለን ሃገራት በብዓመቱ 50 ሽሕ ናይ ቪዛ ዕድላት ከምዘዳልው ተገሊጹ’ሎ።
ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይኸአል።


text:
ብበዝሒ ዝተነበቡ
- ኮተቤ ናይ ትምህርቲ ዩኒቨርሲቲ 2 ሺሕን 526 ተምሃሮ ኣመሪቑ
- ኢትዮጵያ ቅልጡፍን ዘላቒን ኣገልግሎት ትራንስፖርት ንክህልዋ ንምግባር ቁርፀኛ ኢያ ተባሂሉ
- ዳያስፖራታት ናይ ኣሜሪካ ኣቋም ናይ ምቕያር ዓቕሚ ኣለዎም – ወ/ሮ ሶስና ወጋየሁ
- ናይ ደምቢዶሎ ዩኒቨርሲቲ 1 ሺሕን 127 ተምሃሮ ኣመሪቑ
- ቤት ፅሕፈት ቀዳማዊት እመቤት ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዘህነፆ ፋብሪካ ባኒን ሕሩጭን ኣመሪቑ
- ብኣይተ ደመቀ ዝምራሕ ልኡኽ ኣብ ክልል ኦሮሚያ ዘሎ ስራሕቲ ግብርና ይጉብኒ ኣሎ
- ካብ ኢትዮጵያውያን ወፃኢ ዕድል ኢትዮጵያ ዝውስን ካሊእ ምድራዊ ሓይሊ የለን – ኣምባሳደር ታየ ኣፅቀስላሰ
- ኢትዮጵያ ዘድሊያ ብዝፍጠሩ ፀገማት እንተይተሰዓረ ናይ ፅባሕ ብሩህ ተስፋኣ ጋህዲ ዝገብር ኣመራርሓ ኢዩ – ቀ/ሚ ኣቢይ ኣሕመድ
- ብምኽንያት ሕፅረት ዝናብ ዘጋጠመ ድርቂ ንፀገም ከምዝተቓልዑ ነበርቲ ዞባ ቦረና ተዛሪቦም
- ጉባኤ ትካላት ሃይማኖት ኢትዮጵያ ኣብ ናይሮቢ ጨንፈር ቤት ፅሕፈት ከፊቱ


text:
ፕረዝደንት ዶናልድ ትራምፕ ስደተኛታት ናብ ኣሜሪካ ምእታው ክቅጽሉ ዘፍቕድ ውሳኔ ምፍራሞም ተፈሊጡ። እንተኾነ ንሃገራዊ ድሕነት ኣሜሪካ ልዑል ሓደጋ ከስዕቡ ይኽእሉ’ዮም ንዝበልዎም ካብ 11 ሃገራት ንዝኣትው ስደተኛታት ግን ተወሳኺ ክትትል ክግበረሎም ወሲኖም ኣለው።
ሰበ ስልጣን ኣሜሪካ ነቶም 11 ሃገራት ካብ ምዝርዛር እንተተቆጠቡ’ኳ ኣገልግሎት ዜና ሮይተርስን ናይ ፈረንሳ ኣገልግሎት ዜናን እተን ሃገራት እተን ኣቐዲመን ልዑል ክትትል ክግበረሎም ዝጸንሓ ሃገራት ዝመጹ ዜጋታት ምኳነን ይገልጻ ኣለው። በመሰረት እተን ኣገልግሎት ዜና እዘን ሃገራት ግብጺ፡ ኢራን፡ዒራቕ፡ሊብያ፡ማሊ፡ሰሜን ኮርያ፡ሶማል፡ደቡብ ሱዳን፡ሶርያንንን የመንን እየን።
እዚ ትማሊ ሶሉስ ዝሓለፈ ውሳኔ ፕረዚደንት ትራምፕ ኣብ እዋን ወፍሪ ምርጫ ቁጽሪ ስደተኛታት ምጉዳል ክብል ዝኣተውዎ ቃል ንምፍጻም ካብ ዘካየድዎ ዘሎ ውሳኔታት ዳሕረዋይ ምኳኑ ይግለጽ ኣሎ።
ፕረዚደንት ትራምፕ ስልጣን ካብ ዝሕዙ ወርሒ ጥሪ ጀሚሩ ስደተኛታት ናብ ኣሜሪካ ከይኣትው ዝኽልክል ክልተ ውሳኔታት እንተሓለፈ’ኳ ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ስደተኛታት ናብ ኣሜሪካ ምእታዎም ይፍለጥ።
መጀመርያ ብፕረዝደንት ትራምፕ ዝሓለፈ እገዳ መገሻ ብሰንኪ ዝተፈላለዩ ሰብ ሞያ ሕጊ ዝቀረበሉ መጎተ ብውሳነ ብላዕለዋይ ቤት ፍርዲ ኣብ ኣሜሪካ ዝርከብ ቀረባ ቤተሰብ ዘለዎም ክኣትው ይኽእሉ’ዮም ብዝብል ተመሓይሹ ምቅራቡ ይዝከር።


text:
ትማሊ ሰንበት ኣብ ስታዲዮም ሻሸመኔ ንጃውሃር መሓመድ ንምቕባል ኣብዝተዳለወ ስነስርዓት ብዝተፈጥረ ምፅቕቓጥ ሰለስተ ሰባት ተቐቲሎም ካልኦት 71 ድማ ከምዝቖሰሉ ፖሊስ ናይታ ከተማ ኣፍሊጡ።ኣብ ልዕሊ ሓደ ሰብ ዝተፈፀመ ግፍዒ ንባህልና ኣይውክልን ክብሉ ነበርትን ሰበስልጣን እታ ከተማ ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊፆም።
ዋና ኣካያዲ ስራሕ ቴሌቭዥን ናይ ኦሮሞ ሚዲያ ኔት ዎርክ ጀውሃር መሓመድ ምስ ህዝቢ ንምርኻብ ናብ ሻሸመኔ ኣብ ዘምርሓሉ ንዕኡ ንምቕባል ኣብ ስታድዮም ህዝቢ ኣብ ዝተአኸበ ኽከውን ከሎ እቲ ግጭት ዝተለዓለ ሓደ ሰብ ቦምብ ሒዙ ብዝብል ብዝተፈጥረ ናይ ሓሶት ወረ መጥቓዕቲ ተፈፂሙ ንሱን ካልኦት ክልተ ሰባትን ምሟቶም ገሊፆም።
እቲ መቕተልቲ ንኦሮሞ ኣይገልፅን ክትብል ሓንቲ ወሃቢት ርእይቶ ገሊፃ።ካልእ ነባሪ እውን ኣዚዩ ከምዘሕዘኖ ይገልፅ።
“ትማሊ ኣብ ሻሸመኔ ዝተፈፀመ ነገር ኣዚዩ ኣዚዩ ኣሕዚኑኒ እዩ።ዝተሰቐለ ሰብ ኣውርድዎ ኢልና ኣብ እግሮም ወዲቕና ክሳብ ምልማን በፂሕና።ነዚ ዝፍፅሞ ኣይንፈልጥን።”
እቲ ሰብ ቦምብ ሒዙ ዝብል ዝተነዝሐ መሰረት ዘይብሉ ወረ ህይወት ሰብ ብዘይኣግባብ ምጥፍኡ ኣዚዩ ኣሕዚኑና ዝበለ ፖሊስ እታ ከተማ ዋላ ሓደ ቦምብ ኣይተረኽበን ኮነ ተባሂሉ ህውከት ንምፍጣር ዝተነዝሐ እዩ ኢሎም ኣዛዚ ፖሊስ ከተማ ሻሸመኔ ኮማንደር መኮነን ታደሰ።
“እቲ ሕብረተሰብ እውን ኣዚዩ ተሰሚዑዎ እዩ።ብመንፅር ባህሊ፣ሕጊ፣ኣዚዩ መነወሪ ዘሕፍር ተግባር እዩ ተፈፂሙ።ዋላ ሓደ ነገር ዘይገበረ ሰብ ከምዚ እዩ ስለዝተብሃለ ኣባሪርካ ከምዚ ምግባር ኣግባብ ኣይኮነን።እቲ ሰብ ዝሓዞ ቦምብ የለን ኣብታ ከተማ ዝተረኽበ ቦምብ እውን የለን።”
ኣዛዚ ፖሊስ እታ ከተማ ኮማንደር መኮነን ታደሰ ጥራይ ዝባኑ ስለ ዝነበረ መንነት ወረቐት ይኹን ካልእ ብዘይምርካቡ መንነት መዋቲ ክሳብ ሕዚ ኣይተፈልጠን ስድርኡ ንምርካብ እናተሰርሐ እዩ ኢሎም ኣለው ።
ከንቲባ ከተማ ሻሸመኔ ኣቶ ደስታ ብወገኑ ነዚ ገበን ዝፈፀሙ ገበነኛታት ኣብ ዝኣተውዎ ኣቲና ክንሕዞም ኢና ኢሎም ኣለው።
ኣብቲ ስታድዮም ብዝወረደ ፅቕጥቕጥ 71 ሰባት ቖሲሎም ሆስፒታል ከምዝኣተው ፖሊስ ገሊፁ’ሎ።


text:
ስደተኛ መንእሰይ፡ በዓል ነጻነት ናበይ?
ምዕራባዊ ክፍለ ዓለም እትነብር ዘሎኻ ስደተኛ ጎበዝ ሃገርና፡ ናይ ሎሚ መዓልቲ ጽሑፈይ ምሳኻ ግጠም ይብለኒ ኣሎ። “ኣንታ እቲ መንእሰይ እሞ…መንእሰይ መንእሰይ ንብል ኮይና እምበር፡ ደይ ከም ህዝቡ’ዩ።” እንተበልክዎ፡ “ላላእ! ኩሉ ነገር አእዋኑን ገግዚኡን ኣለዎ። ዕላል ይኹን መዛረቢ ኣርእስቲ፡ ዛዕባታት ከይተረፈ ብግዜ’ዩ ዝግዛእ።
ኣደራዕ ባርነት እዩ። “ወርሓዊ መሃያ ዜጋ ንመዋእሉ ካብ 400 ናቕፍ ኣይሕለፈሉ፡” እንዳበለ፡ “ውፈር!!” ዝብል ሽፍታዊ ምምሕዳር ኣብ ሃገርና 20 ዓመቱ ቆጺሩ። ንኹሉ በልማማ ዝለበደ ማዕርነት ኣብ ትሕቲ ግፍዒ፡ መግለጺኡ ማዕርነታዊ ባርነት እብሎ። ንኡስ ወለዶ ክነግረኩም። ዓመቱ ዓመት ጭርሖታት እዩ። እቲ ኣበዓዕላ ነጻነት ድማ እንዳተቐየረ እዩ ዝመጽእ ዘሎ።
ኣብ ናይ ሎሚ ርክብና፣ ንኩላትኩም ብምቛም “ሃገራዊ ምንቅስቓስ ደምበ ኣለና” ዝተሰመዓኩም ሓጎስ ንምግላጽ ናይ ዮሃና መልእኽቲ ዝሰደድኩም ብሓበራ፤ ብፍላይ ከኣ መራሕቲ ሃይማኖት ክልቲኡ እምነታትና፣ ውድባት፣ ሰልፊታትን ሓለፍቲ ብሄራዊ ምንቅስቓስን ብልቢ አመስግነኩም። እቶም ብዛዕባ ጉዳይ መጽሓፍ ዝሓተትኩም ድማ ከምቲ ኣብ ዝሓለፈ ግዜ ብተደጋጋሚ ዝበልኩዎ፣ ኣነ ኣዳልየ ካብ ዝውደኣ ሓያሎይ ኣዋርሕ ገይራ ኣላ።
ጀርመን ኣብ ኣርበዓታት፣ ኤርትራ ኣብ ዘመነ-ሚለንየም!
ብድሕሪ ኲናት ባድመ፣ ብፍላይ ድማ ኣብ እዋን ሚለንየም ጉሒላ ኢሳይያስ ‘ተንኮለኛ ጉድጓድ ንኮዓቲኣ’ ኮይኑዎ፤ ህድኣትን ሰላምን ኣይረኸበን። እዛ ዘለናያ ዓመተ-2011 ከኣ ገበነኛ ኢሳይያስ፣ ካብ ኣዲስ ኣበባ ተኾልኲሉዎ ዝወፈረ ናይ ጥንቲ ድጉል ሕልምታቱ ዝቐበጸላ ዓመት ኢያ። “
ንዓ’ባ ንህዝብኻ ዝረ!!
ብጸላእተይ ተሳዒረ ዘይፈልጥ ሰብ እየ ኢልካ ትጅሃርን ተዘንቱ ትኸውን። ዝኣምነካ እውን ኣይሰኣንን። እንተኾነ ግና ኣካላትካ ዕድመ ደፊኡ፡ ከም ጸላኢኻ ከፈራርሰካ ምስ ተበገሰ፡ ክትስዕሮ ኢልካ ዘይሕሰብ ቃልሲ ከምዝኣቶኻ ትፈልጥ።
ርሑስ በዓል ትንሳኤ፣ ንኩሉኹም ምእመናን ክርስትና!
“ጽሑፍ ይነውሕ ኣሎ” ዝብል ተደጋጋሚ ርእይቶ ተኸታተልትና ክንቅበል ጸኒሕና ኢና። ስለዚ ካብዛ ክፋል እዚኣ ንደሓር ኣብ ክንዲ 6-7 ገጻት፤ ናብ 4-5 ገጻት እናኣሕጸርና ክንቅጽል ኢና። ኣብዘን ዝሓለፋ ሸሞንተ ኣዋርሕ ደምበ ኣለና ኣርባዕተ መድረኻት ተሰጋጊሩ ኣሎ። 1) ሓበሬታ /Information/ ካብ ምጅማር ጽሑፍ ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’ ክሳብ መደምደምትኡ መበል 20 ክፋል ሓበሬታ ናብ ልዕሊ ሓደ ሚልዮን ህዝቢ ኤርትራ ኣገዳሲ ሓበሬታ ኣመሓላሊፉ ኣሎ። በዚ ድማ ንኩላተን ናይ ኤርትራውያን መርበባት ኢንተርነት፣ ንድምጺ ኣሰናን ንማሕበረ-ሰባዊት ረድዮ ወጋሕታን ዓቢ ምስጋና ነቕርብ።
ብዛዕባ ህ.ግ.ደ.ፍ እንታይ ክትጽሕፈሉ፡ እንታይ ከ ክትዛረበሉ፡ ኩሉ ነገራቱ ከምዘይሓልፍ ተቐሊዑ እዩ ዝብሉኒ ሰባት ኣለዉ። ኣይተጋገዩን። ብዛዕባኡ ዘጽሕፈኒ ዝያዳ፡ ብዝክኣለኒ ዓቕሚ ከቃልዖ ኢለ ዝፍትን፡ ሓደ ካብቲ ቀንዲ ምኽንያታት ግና፡ ጸላእየይ ከይርስዕ እዩ። ከምኡ እውን ንዕኡ ብዙሕ ኣይትውቀሶ ኣይትህረሞ ዝብል ርእይቶ እሰምዕ። ዝሃርሞ ዝወቕሶ ዝነቕፎ ከኣ፡ ክዕረ ኢለ ኣይኮንኩን። ፈሪሱ ክጒሓፍ ስለዝደልዮ እዩ።
መሪር ሓዘን ህልቂት
ልዕሊ 325 መንእሰያት ኤርትራውያን ደጊምና ንዘክር!
ሓዘን ኤርትራውያን መመሊሱ ይቕጽል ኣሎ። ጉዳም ዘመን! ኣብ ምድሪ ቤትን ቅርዓትን ጥራይ ዘይኮነስ፤ ኣብ ርእሲ ነፍስ-ወከፍ ኤርትራዊ ናይ ሓዘን ዳስ ተተኺሉ ኣሎ።
ክቡራንን ክቡራትን ደቂ ኤርትራ! ትማል ዓቢ እምባ ኤርትራውያን ፈሪሱ!!! ሞት 325 ዜጋታትና ሰሚዕና። እዚ ረዚን ሃገራዊ ሓዘን ኣብ ውሽጥና ኮይኑ ኣብ ዝሰራሰረሉ ግዜ፣ ዝርንዝሕ ነቢዕና።
“ካልእ ድኣ እንተ ኣለካ ኣምጽእ እምበር፡ እዚ ሽጣራ እዝስ ቀደም ብገርሁ ኸሎ ህዝቢ፡ ተበሊዕዎ እዩ።” ዝብል ዘረባ፡ ነቲ ንኸታልል ኢሉ ዝብገስ ተቓውሚ እየ ዝብል ባእታ፡ ዘሰምብድ ክኽውን ይኽእል እዩ።
ስለምንታይ ኢዩ ህዝቢ ብልቡን ብእግሩን ዝሽፍት? ፍትሒ ስለ ዝሰኣነ። ኣቦታትና ቀደም ካብ ሓደ ዓዲ ናብ ካልእ ይሰግሩሞ፡ ኣብ ጕዕዞኦም ገለ ሰባት ይረኽቡዎም፡ ከመይ ሓዲግኩምዎ ዓዲ ብምባል ድማ ይሓቱዎም።
እንታይ ዓይነት መንግስቲ ኢዩ ኣብ ህዝቢ ፈጺሙ ሓልዮት ዘይብሉ፡ ብዛዕባ ስልጣኑ እምበር ብዛዕባ ዕድል ህዝቢ ኸኣ ፋዕራ ዘይብሉ? ስልጣኑ ንምቕጻልከ እንታይ ሜላታት ይጥቀም?
መደምደምታ ዘይብሉ ጉዳይ የለን’ሞ፣ እዚ መበል 20 ክፋል ጽሑፍ’ዚ መደምደምታ ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’ ክኸውን ኢዩ። ምስ እዋናዊ ኩነታት ሃገርናን ከባቢናን ጉያ ኣብ ዘድልየሉ ዘሎ ወሳኒ ናይ ለውጢ ግዜ፣ ዝቕጽሉ ጽሑፋት ኣለና፦ “ዋዜማ፣ ዘመነ- ቅብጸት ኢሳይያስ!” ብዝብል ኣርእስቲ ክትክኡ ኢዮም።
ወለዶ ምሉእ ተሰካሚ ብረት
ሜዳ ሓርነት ካይሮ፡ ንሙባረኽ 70 ብልዮን ዶላር ሰሪቕካና ኣሎኻ፡ ኣምጽኣየን እንዳበለት ተተሓሒዛቶ ኣላ። ክንድዚ ዝኣክል ገንዘብ ንሃገርና ቁማር ኢልካያ ክትከይድ ኣይኮንካን።
ንዓለምን ንኸባቢኡን ኪልውጥ ዚኽእል ሓይሊ፡ እቲ ካብ ኣእምሮ መንእሰይ ዚምንጩ ናይ ለውጢ ድራኸ ኢዩ። እዚ ኣከታቲለ ዝጽሕፎ ዘለኹ ድማ፡ ናብኡ ዝዓለመ ኢዩ።
ንኣይ ካብ ኩሉ ነገራት ዝገርመኒ እንተሎ፡ ኣብተን መስረትቲ ደሞክራሲ ሃገራት ኵድም ኢልካ፡ መሰለይ ተገፊፈ እናበልካ ናብ ቤትፍርዲ እናኸሰስካ፡ ከምዚ ተበዲለ፡ ዝያዳ ኣኽፊልኩምኒ፡ ብዓሌታዊ መገዲ ስለ ዘዳለኹምኒ ከሓሱኒ፡ ኣደይ ኣምጽኡለይ፡ ሰበይተይ ጸውዑለይ: ደቀይ ኣክቡለይ፡ ወዘተ. ብምባል ነቲ መንግስቲ ላሕ እናበልካ፡
ፈጣሪ ንወድሰብ ካብ ዝሃቦ ህያባት እቲ ዝዓበየ ኣእምሮኡ ምዃኑ ንኹሉ ብሩህ ኪኸውን ይግባእ። ሓደ ናይ ኣእምሮ ስንክልና ዘለዎ ሰብ ኣብ ሓደ ነገር ኪኣምን ወይ ተንቲኑ ኣብ መደምደምታ ኪበጽሕ ይኽእልዶ? ኣይክእልን።
ኤርትራ ንኤርትራውያን
ንጎደና ሓርነት ኣስመራ ንምግላጽ ክብል ኣብ 3ይ ክፋል ዘቕረብክዎ ጽሑፍ፡ ነቲ መንእሰይን ጎበዝን ኤርትራዊ ዜጋ ንምንእኣስ ኣይኮነን። ሓይሊ መንእሰያት ከነኣእስ እንተድኣ ኾይነ ብቐሊሉ ክርታዕ ይኽእል።
ሰላም ኣብ ዘዘለኹሞ ክቡራት ደቂ ኤርትራ! ብፍላይ ድማ ብምኽንያት 8 መጋቢት ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቀንስትዮ፣ ንኹለን ኤርትራውያን ደቀንስትዮና ናይ ቃልሲን ጽንዓትን ሰላምታ ይብጻሕክን።
እዛ ዓለም ከም ቁሸት ጌርና እንተ ደኣ ርኢናያ፡ እቲ ኣብኣ ዚነበር ህዝቢ ዳርጋ ኣብ ካንሸሎ ይነብር ከም ዘሎ ጌርካ ምርኣዩ ዘሸግር ኣይኮነን።
“ኣነ ቲፋኖስ፣ ንሱ ድጉል መንካዕ”
በታ እንምነያን እንቃለሰላን ዘለና ኣዝያ ጥዕምቲ ቃል ክፍልም። ሰላም! ክቡራት ተኸታተልቲ ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’። ናትና ግብረ-መልሲ ዝጽበ ሰናይ ዘመን ይመጽእ ኣሎ’ሞ ቆጽሊ ሰተሰምሃር ክንንስንስ፣ ክንሕበን ከም ቀደምና ክንተሓዋወስ…ቆፎና ክንመልእ መዓርና ክንብርብርን ለጋዕና ክንሓልብን ቀሪብና ኢና!
ጎደና ሓርነት ኣስመራ
ነቲ ኣብ ሰሜን ኣፍሪቃ ዝተኸስተ ህዝባዊ ማዕበል ክካታተል እንከለኹ፡ ሓደ ካብቲ ዝገርመኒ ነጥቢ እንተሃልዩ፡ ኩለን እዘን ካብ መግዛእቲ ነጻ ዝወጻ ዓዲ ጭቁናት፡ ጎደና ሓርነት ዝሽሙ ጽርጊያ ከምዘለወን ምፍላጠይ’ዩ።
ሽሕኳ ሃይማኖት ንባዕሉ ምኽንያት ውግእ ኪኸውን ዘይክእል እንተኾነ፡ ንሓያሎ ኣጀንዳታት ግን ከም ሽፋን ኮይኑ ከገልግል ጸኒሑ ኢዩ። ሓደ ህዝቢ ወይ ጉጅለ ገለ ማሕበራዊ ጸገም ምስ ዘጋጥሞ ወይ ፍትሒ ምስ ዚጐድሎ፡ ነቲ ዘይፍትሓውነት ንኺዋግኦ ሓይሊ ዚህቦ ውሽጣዊ ድፍኢት ይደሊ ኢዩ። ስለዚ ንሃይማኖት ከም መሳርሒ ተጠቒሙ ቃልስታቱ የካይድ ማለት ኢዩ።
ከምቲ ንቡር፣ ብሰላምታ እየ ክጅምር። ሰላም ንክቡራንን ክቡራትን ተኸታተልቲ ጽሑፋት ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’። ብድሕሪ ክፋል 16 ንኣቶ ዓብደላ ኣደም ብዝምልከት፣ ኣብ ቅትለት ስዒድ ሳልሕ ከም ዘይወዓለ ዝጸሓፍኩዎ መአረምታ፤ ብዙሓት ዜጋታት ቅዱስ ርእይቶኦም ጽሒፎሙለይ ኢዮም። እቲ ዘይጋገ እቲ ዘይሰርሕ ሰብ ጥራይ ኢዩ ዝብል ርእይቶ ከኣ ኣሎኒ።
መንእሰይ ከይኮነ ዝዓበየ ሰብ የልቦን። ገለ ግን ኣለዉ ስድራኦም ብንእስነቶም ሓላፍነት የሰክሙዎም እሞ፡ ንእስነት ከይረኣዩ ዚዓብዩ። ኩሉ ጸጽሕፍቶኡ ኣለዎ።
ሰላም ክቡራት ተኸታተልቲ ጽሑፍ ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’። ብድሕሪ ክፋል መበል 15 ናይዚ ጽሑፍ፣ ንክፋል መበል 16 ብዓቢ ሃንቀውታ ክትጽበዩ ከም ዝጸናሕኩም ይስደደለይ ካብ ዝነበረ መልእኽቲታት ተገንዚበ።
ሰላም ዝኸበርክንን ዝኸበርኩምን ተኸታተልቲ። ሰላም ኣአንገድቲ ሃገራውያን ወብ ሳይታት ንጽሑፋት ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’።
ሰላም ዝኸበርክንን ዝኸበርኩምን ተኸታተልቲ። ሰላም ኣአንገድቲ ሃገራውያን ወብ ሳይታት ንጽሑፋት ‘ትልሚ ንዘርኢ ክርዳድ’።
“…ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ካርቱም ሱዳን ዝነበረ ዓብደላ ኣደም፣ ህዝቢን መንግስቲን ኤርትራ ዘሰከምዎ ሓላፍነት ክሒዱ ሃዲሙ ኣሎ።” ኣብ ኣጋ መወዳእታ ዓመተ-2002 ብረድዮ ድምጺ ሓፋሽ ኤርትራ ዝተቓልሐ ዜና ኢዩ ዝነበረ።
ኣለና ኣብ ኩሉ ኤርትራዊ መንፈስ ዘለዎ ከባቢታት ዓለም። ኣለና ኣብ ዱሮ ዕሰሌ ኤርትራ! ኣለና ኣብ ዱሮ “ገዓት ሓምሊ ውጻእ ገዓት ጠስሚ እቶ” ኣብ ዝበሃለሉ ቅነ ጽንዓትን ጋማን!
ኣብቲ ዝሓለፈ 3 (ሰለስተ) ተኽታታሊ መደባት ‘ጸሊም መዝገብ ወጦታት ህግደፍ’፡ ኣብ ኦክላንድ ዝምቕማጡ ዕሉል ሃሱስ ህግደፍ፡ ምኪኤል ተስፋጽዮን (ኣፍዑት)፡
ኣብ ቀዳማይ ክፋል ጽሑፍና ገለ ውሑድ ተረክቦታት መንእሰያት ኤርትራ ኣብ ምድረ ግብጺ ጠቒስና ኔርና። እቲ ጉዳይ ብሰፊሑ ኣቓልቦ ንኽረክብ ብማለት ከኣ ከም ኣገዳሲን ጭቡጥን ሓበሬታ መጠን ጽሟቕ ትሕዝቶኡ ብቛንቋ እንግሊዝ ተተርጕሙ ንገለ ካብቶም ብጉዳይ ህዝቢ ኤርትራ ዝግደሱ ፈተውቲ ከምዝበጽሕ ተጌሩ።
ቀስ በሉ ከይትሳበሩ! ይብላ’ሞ እንቅዓ ጣፍ ኩኑ! ድማ ይውስኻሉ። እወ እተን ክቡራት ወለዲ፣ ንእግረ-መንገደን ደሃይ ዝጓየዩን ጫው-ጫው ዝብሉን ደቀን እንኪገብራ። ኣነ ድማ እንቋዕ ጥራይ ተቛይቕና ከይተበኣስና፣ ደሓን ውዓል/ሊ ደሓን ሕደር/ሪ፣ ብደሓን የራኽበና፣ ተበሃሂልና ናብ ንፈላለየሉ ምዕራፍ ገጽና ኣምራሕና’ምበሪ፣ እቲ መስርሕ ናይ ምውሳእ ጌና ይብገስ እንደኣሉ ዘሎ።
ቀስ በሉ ከይትሳበሩ! ይብላ’ሞ እንቅዓ ጣፍ ኩኑ! ድማ ይውስኻሉ። እወ እተን ክቡራት ወለዲ፣ ንእግረ-መንገደን ደሃይ ዝጓየዩን ጫው-ጫው ዝብሉን ደቀን እንኪገብራ። ኣነ ድማ እንቋዕ ጥራይ ተቛይቕና ከይተበኣስና፣ ደሓን ውዓል/ሊ ደሓን ሕደር/ሪ፣ ብደሓን የራኽበና፣ ተበሃሂልና ናብ ንፈላለየሉ ምዕራፍ ገጽና ኣምራሕና’ምበሪ፣ እቲ መስርሕ ናይ ምውሳእ ጌና ይብገስ እንደኣሉ ዘሎ።
ሰላም ክቡራት ተኸታተልቲ፤ ኣለና! ክሳብ እታ ኣብ መቓብር ኢሳይያስ እትቦቅል ተኽሊ ሰላምን ዲሞክራሲን እንርኢ…ክሳብ ምስ ገበነኛታትን ድርብ ገጻት ህግደፍን ኣብ ቅሉዕ መጋባእያ ቤት ፍርዲ እንራኸብን ድማ ክንህሉ ኢና። እቲ ምንታይ ሎሚ ሓፋሽ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ድርኩኺት ዓወት፤ ኢሳይያስን ቃፍላይ ህግደፍን ከኣ ናብ ኣፈፌት መቓብር ስለዘለዉ። ሎሚ መርድእ ኢሳይያስ ንክንሰምዕ ለይቲን መዓልቲን ኣእዛንና ኮኲዕና ጽን ንክንብል ደወልን ሃገራዊ ነጋሪትን ይሃርም ኣሎ። ሎሚ ኢሳይያስ ኣይኮነን ምውዳቕ ኣብዩ ዘሎ፤ እንታይ ደኣ ንሕና ኢና ብሰንኪ እቶም ህግደፍ ዘዋፈሮም ሳተላይታት ከም ኣሳትያ ኣኽላባት ኮይኑ ድምጽና።
ኣብ ቀርዳማይ ክፋል ጽሑፈይ: ንወዲ ትኹል ኣልዒለ ብዛዕባ ህላዌኡ: መርገጺኡ ኣብ ስርዓት ህግደፍ ዘሎዎ ቀይሩ ንህዝቡ ክኽሕስ:ንዝሕረረ ልቢ ህዝቡ ክድብስን ንሰማእታትና ድማ ሞስኦም ክመልስ ዝብል ጽሒፈ ኔረ፣ሕጂ ድማ ካልኣይ ክፋል ናይ ተስፋይ መሓሪ(ፍሒራ) የቅርበልኩም
30/11/2010 ብዙሕ ሰብ ነዛ ኣርእስቲ እዚኣ ክርኢ እንከሎ ኤርትራን ምድረበዳ ሲናይን እንታይ ኣራኸቦም ዝብል ሕቶ ከልዕል ይኽእል።
ኣለና፤ ንዝተቐብረን ዝተረስዐን ታሪኽ ጀጋኑ ኤርትራውያን ምንጋር’ምበር ክንዮኡ ዝመጣጠር ዕላማ የብልናን። ኣለና ኤርትራዊ ትንሳኤ ኢዩ! ኣለና ኣብ ውሽጢ ኤርትራን ኣብ ወጻኢ ሃገራትን! ኣለና ብጋህዲን ብስዉርን።
መስፍን ሓጎስ መን እዩ?
በዚ ምስሉይ ኢሰያስ ኣፍወርቂን ተለኣኣኽቱ ከም መስፍን ሓጎስን ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ዝተፈጸሙ ገበናት ኣብ ሓጺር ግዜ ጽሒፍካ ዝውድኡ ኣይኮኑን።


text:
ናይ ቤት ንባብ መጽሓፍቲ ካርድ
ካብ ቤት ንባብ መጻሕፍቲ ንክትልቓሕ ካርድ ክህልወካ ኣለዎ። ናይ ቤት ንባብ መጽሓፍቲ ካርድ ብነጻ ይወሃበካ።
ነዛ ካርድ ንምውጻእ መንነት ታሴራ የድልየካ። ናይ ዛ ካርድ ተሓታትነት ትወስድ ከመኡ ውን ንውልቕኻ ጥራይ ትጥቐመላ። ካርድካ ምስ ዝጠፍኣካ ክተመልክት ኣለካ ምኽንያቱ ካልእት ሰባት ብስምካ ክልቑሕላ ስለ ዝኽእሉ። ንካላይ ግዜ ሓድሽ ካርድ ምስ ትደሊ ግን 20 ክሮነር ትኸፍል።
ናይቲ ትልቕሖ ዘለኻ ተሓታትነት ስለ ዘለካ ባዕልኻ ኣብ ግዚኡ ክትመልሶ ኣለካ። ካብ ግዚኡ አንተ ኣሕሊፍካ ግን ክፍሊት ኣለዎ። ንሓንቲ መጽሓፍ ንሓደ መዓልቲ ሓደ ክሮና ይሓስብ።
ነቶም ትልቕሖም ዘለኻ ንብረት ጥንቑቕ ክትከውን ኣለካ። ንከይ ስበርን ንከይ ጥልቕን ጥንቑቕ ኩን። ኣብ መጽሓፍቲ ክትጽሕፍ ኣይፍቐድን አዩ። እቲ ዝተለቓሕካዮ ንብረት ተጥፊእካዮ ወይ ብሓደጋ ኣባላሺኻዮ ክትከፍለሉ ኢኻ።
ቖልዑ ካብ ደቒ 6 ዓመት ናይ ቤት ንባብ መጽሓፍቲ ካርድ ክሕዙ ይፍቕዶም እዩ። ወለዲ ነቲ ፎሩም መሊኦም ናብ ቤት ንባብ ከምጽዎ ኣለዎም።
ተወሳኺ ሌንካር
ቤት ንባብ
አንተ ዳ ኣ ኣጥፊእካዮ ወይ ድማ ኣባላሽኻዮ አቲ ዝተለቀሕካዮ መጽሓፍቲ ግድን ባዕልኻ ትኸስሮ።
ናብ ቤት ንባብ በዚ ቁጽሪ ተለፎን ተወከሱ 0270-755 10
ወይ ብ ኢ-መይል (e-post) ክትሰዱ ትኽt


text:
ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን ግዚያዊ ሓላፊ ኣለሳንድሮ ጂሶቲ ዕለት 27 መጋቢት 2019 ዓ.ም. ካብ ዕለት 4 መስከረም ክሳብ ዕለት 10 መስከረም 2019 ዓ.ም. ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ፍራንቸስኮ ኣብ ሃገራት ሞዛምቢክን ማዳጋስካርን ሞሪሸስን ሓዋርያዊ ምብጻሕ ከካይዱ ምዃኖም ሓቢሮም።
ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ከተማ ቫቲካን
ቅዱስነቶ ካብ ነፍሲ ወከፍ ናይ ሞዛምቢክን ማዳጋስካርን ሞሪሸስን ርእሳነ ብሔር ንዝቐረበሎም ዕድመ ተቐቢሎም ካብ ዕለት 4 መስከረም ክሳብ ዕለት 10 መስከረም 2019 ዓ.ም. ኣብ ሰለስትኤን ሃገራት፡ ኣብ ማፑቶን ኣንታናናሪቮን ፖርት ልዊስን ወግዓዊ ምብጻሕ ከካይዱን እዮም።
ናይቲ ዘካይድዎ ሓዋርያዊ መገሻ መርሕ ቃልን መለለይን
ናይቲ ኣብ ሞዛምቢክ ዘካይድዎ ሓዋርያዊ መገሻ መርሕ ቃል ተስፋን ሰላምን ዕርቅን ዝብል ክኸውን እንከሎ መለለይኡ ከኣ ምስሊ ቅዱስ ኣቦና ዝተነብሮ ናይታ ሃገር መልክኣ ምድር ዘለዎ ክኸውን እንከሎ እቲ ክልተ ኢድ ከኣ ሞዛምቢክ ንቕዱስነቶም ሓንጐፋይ ቢላ እትቕበል ምዃናን ናይታ ርግቢት ምስሊ ከኣ ትእምርቲ ሰላም ምዃኑ ዝሓበሩ ኣለሳንድሮ ጂሶቲ ኣስዒቦም ናይቲ መለለዪ ሕብርታት ናይ ሞዛምቢክ ሰንደቕ ዕላማ ቀለማት፡ ቀጠልያ ምልክት ተስፋን ቀይሕ ምልክት ዕርቅን ጻዕዳ ምልክታ ሰላምን ከምኡ እውን ናይ ቫቲካን ሰንደቕ ዕላማ ጻዕዳን ቢጫን ቀለማት ዘለዎ ምዃኑ ገሊጾም።
ናይቲ ኣብ ማዳጋስካር ናይ ዘካይድዎ ሓዋርያዊ መገሻ መርሕ ቃል፡ ዘራእቲ ተስፋን ሰላምን ዝብል ክኸውን እንከሎ፡ መለለይኡ ኸኣ፡ ቆጽሊ ስየ ዘለዎን ትርጉሙ ኸኣ ተጓዓዚ ማለት ክኸውን እንከሎ ብናይ ካልኦት ኣብታ ሃገር ልኡካነ ወንጌልን እምነት ኣብ ምምስካር ክሳብ ናይ ደም ሰማዕትነት ዝተቐበሉ ናይ ቅዱሳት ምስሊ ዝተሰነየ ናይ ቅዱስ ኣቦናን ምስሊ ዝተነብሮን እዩ ኢሎም።
ናይቲ ኣብ ሞሪሸስ ዘካይድዎ ሓዋርያዊ መገሻ መርሕ ቃል፥ ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት መንፈሳዊ ነጋዲ ዝብል ክኸውን እንከሎ፡ መለለይኡ ናይ ቅዱስ ኣቦና ንሕዝቢ ሰላም እናበሉ ዘርእይ ምስሊ ዝተነብሮ ብድህረ እቲ ምስሊ ናይ ማዳጋስካር ሰንደቕ ዕላማ ዝተነብሮ ምዃኑ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተም ግዚያዊ ሓላፊ ኣለሳንድሮ ጂሶቲ ኣብቲ ዕለት27 መጋቢት 2019 ዓ.ም. ኣብ ናይ ቅድስቲ መንበር ዜናን ክፍሊ ማሕተምን ሕንጻ ኣብ ዝርከብ ናይ ጉባኤ ኣድራሽ ኣብ ዝሃብዎ ጋዜጣዊ መግለጺ ሓቢሮም።


text:
ዜና ቫቲካን
ኣብዚ ኩሉ ኣብ ጭንቂ ዝርከበሉ ዘመነ ውሸባ ቅዱስነቶም ንመንእሰያት ናይ ተስፋ መሰኻኽር ክኾኑ ከምዚ ክብሉ ኣዘኻኺሮም።
ዕለቱ ዓለም ለኸ ዕለተ መንእሰያት ብምዃኑ ብልማድ ከኣ እቶም ኣቀዲሞም ነዚ በዓል እዚ ኣብ ሃገሮም ዘብዓሉ ነቲ ምልክጥ ዓለምለኸ ዕለተ መንእሰያት ዝኾነ ዓቢ መስቀል እተቅብል ሃገር ብመንእሰያታ ናብ መንበረ ጴጥሮስ እንክተሰናብቶ እታ ድሒራ ነቲ በዓል ክተብዕል ዝተሓርየት ሃገር ከኣ ብመንእሰያታ ገራ ካብ ቅርዓት ቅዱስ ጴጥሮስ በዚ ዕለት እዚ ተቀቢላ ንሃገራ ትወስዶ። ከምዝዝከር ዝሓለፈ ዓለም ለኸ ዕለተ መንእሰያት ኣብ ሃገረ ፓናማ ተዘኪሩ ነሩ። ንዝመጽእ 2021 ከኣ ኣብ ፖርቱጋል ኣብ ከተማ ሊዝቦና ክዝከር ተወሲኑ ነበረ። ቅዱስነቶም ከም ፍቃድ ኣምላኽ እዚ ዕለት እዚ ከምዝተሰጋገርረ ከምዚ ክብሉ ኣመልኪቶም።
ቅዱስነቶም ቅርበቶም ብመንፈስ ገሊጾም ኣብዚ ሶሙነ ሕማማት ንኩሎም ሕሙማት ብመንፈስ እናሓቈፍና ንቤተሰቦምን ተሓጋገዝቶምን ብምምስጋን ስለእቶም በዚ ሕማም እዚ ዝሞቱ እግዚአብሔር ኣብ ዘለዓለማዊ ዕረፍቲ ክቅበሎም ዘለዓለማዊ ብርሃን ትንሣኤ ከብርሃሎም ንለምን ኢሎም።


text:
ቀዳማይ ሚኒስተር ሩስያ፡ ቭላድሚር ፑቲን፡ ኣፍሪቃ ኣብ ሃገራት ምዕራብ ምትእምማና መሊሱ ነቒፉ፥
ኣፍሪቃ ነብሳ ትኽእል ኣህጉር ክትከውን ኣይትኽእልን እያ ፥ ኣፍሪቃውያን ኣብ ነብሶም ዘይኮነ ኣብ ኤውሮጳዉያን ኣሜርካውያንን ወይ ድማ ቻይናውያን እዩ እምነቶም ኣብ ገዛእ ርእሶም ፍጹም ምትእምማን የብሎምን
ኣፍሪቃውያን ክኢላታትን መሃንድሳትን ነቲ ኣብ ኮሌጃትን ዩኒቨርስትን ብ ክልሰሓሳብ ( theory ) ዝተማህርዎ ፍልጠት ኣብ ግብሪ ንከውዕልዎ ዝኾነ ዝተዳለወሎም ባይታ የለን ፥ እቲ ስራሕ ብእኦም ክስራሕ እናኸኣለ ፥ ቻይናውያን ብምቑጻር ጽርግያታትን ህንጻታትን ይሰርሑ
ጸዓዱ ኣብ ኣፍሪቃ ገበናት ምስ ዝገብሩ ዝኾነ ዝሓቶም ሰብ የለን ፥ ምኽንያቱ ኣፍሪቃውያን ከም ኣምላኽ ስለዘምልኽዎም ፥ እዚ ግን ቅኑዕ ኣይኮነን ፥ ሓደ ኣፍሪቃዊ ኣብ ኤውሮጳ ክጭወ ፥ ክዕመጽ ወይ ውን ክቕተል ይኽእልዩ ፥ ዝኾነ ዝሓተሉ ኣፍሪቃዊ በዓል ስልጣን ግን የለን ፥
ኣፍሪቃውያን ኣብ ዝኾነ ጉዳይ ምስ ኤውሮጳውያን ኣብ ዝራኸቡሉ ኣዝዮም ድኹማትን ተስፋ ዘይብሎምን ኮይኖም እዮም ዝቐርቡ ፥ ናይ ገዛእ ነብሶን ጸላእቲ ንሶም ባዕሎም እዮም ፥
ኣብ ነንሕድሕዶም ዝኾነ ፍቕሪ ስለዘይብሎም ገዛእቲ ሓይልታት ጸጋታቶም ክምዝምዙ ኣዝዩ ቀሊል ይገብሮ
ኣነ ከም ዝመስለኒ ግን ኣፍሪቃ ጎይታ ዝባረኻ ኣህጉር እያ ፥ ኣምላኽ ጸግኡ ኣንቢርላ እዩ ፥ ነዚ ግን ኣፍሪቃውያን ኣይርድእዎን እዮም
ጸዓዱ ኩሉ ግዜ ኣፍሪቃ ናቶም ኣህጉር ዘይምዃና ወትሩ ምስ ቀንኡ እዮም ፥ ክሊማ ኣፍሪቃ ምስ ክሊማ ናይ ካልእ ኣህጉር ብፍጹም ክወዳደር ኣይክእል እዩ ፥ መሬት ኣፍሪቃ ንምሉእ ኤውሮጳ ኣሜሪካ ኤስያ ክቕልብ ይኽእል ፥
እንተኾነ ኣፍሪቃ ሓደ ጸገም ኣለዋ ፥ ንሱ ድማ መራሕታ እዮም ብናተይ ርእይቶ እቲ ዝበለጸ መራሒ ኣብ ኣፍሪቃ መዓመር ኣል ገዳፊ እዩ ኔሩ ፥ ብዘይክኡ ን ህዝቡን ሃገሩን ናብ ምዕባለን ብልጽግናን ክመርሕ ድልየት ዘለዎ መራሒ ኣይተራእየን ፥
መራሕቲ ኣፍሪቃ ን ህዝብኹምን ሃገርኩምን ክትሓስቡ ክትክእሉ ኣለኩም ፥ ኣፍሪቃውያን ዝነቕሕሉ እዋን ዝኣኸለ ይመስል
እዚ ኣብ ልዕሊ ዶር. ቴድሮስ ኣድሓኖም ዝግበር ዘሎ ጸቕጢ ፥ መቐጸልታ ናይቲ ኤውሮጳውያን ኣብ ልዕሊ ኣፍሪቃውያን ዝገብርዎ ምዝመዛን መግዛእትን ዶ ይኸውን ፥
መራሕቲ ኣፍሪቃ ንስለዚ ንመላእ ኣህጉር ኣፍሪቃ ዝቃለስ ዘሎ ሰብ ጸግዒ ብምዃን ሕሉፍ ታሪኾም ብ ምድምሳስ ጸግዒ ህዝቦም ክኾኑ ግዜ ይሓቶም ኣሎ ፡፡Hits: 853


text:
በስመኣብ ወወልድ ውመንፈስ ቅዱስ ኣሓዱ ኣምላክ ኣሜን!!!
፫/3 ጥሪ ዕረፍቱ ለኣባ ሊባኖስ መጣዕ
ኣቦና ኣቡነ ሊባኖስ ካብ አቦኦም አብርሃምን ኣዲኦም ንግስት ማርያም (ባዚሊሳ) ኣብ መጀመርታ ሓሙሻይ ክፍለ ዘመን ኣብ ትውልዲ ዓዶም ቊስጥንጥንያ
(ኮንስታንቲኖፖል) ተወልዱ። ኣብቲ ዘመን እቲ እዛ ምዕብልቲ ዝነበረት ግዝኣት ዋና ከተምኣ ቍስጥንጥንያ ብዝብል ትፈለጥ እምበር ቀዳማይ ስማ ሮም ብዝብል ትጽዋዕ
ከምዝነበረት ታሪኽ ይገልጽ። ወለዲ ኣባ ሊባኖስ እዚ ጎዲልዎም ዘይበሃሉ ኣዝዮም ሃብታማት ነበሩ። ኣባ ሊባኖስ ንኣካለ መጠን ምስ በጽሑ ካብ ኣዝማድ ኣዲኦም ንዝኾነት
ጓል ኣሕጺዮም ኣመርዓውዎም። ብድሕሪዚ በሊዖም ሰትዮም ተጻዊቶም ምስ ወድኡ ስርዓተ መርዓውን መርዓትን ከብጽሑ ኢሎም መጋረጃ ሃብዎም። ኣባ ሊባኖስ ግን
ሎምስ ምስ ኣቦይ እየ ዝድቅስ ኢሉም ምስ ኣቦኦም ደቂሱ። ፍርቂ ለይቲ ምስ ኮነ ቅዱስ ገብርኤልመጺኡ “ንስኻ ንመንግስተ ሰማይ ዝተሓጸኻ ኢኻ እሞ ስዓበኒ” ኢሉ
እናመርሖም ገዳም ዳውናስ ኣብጽሖም። ኣቦምኔት ናይቲ ገዳም ዝነበሩ ኣባጳጉሚስ ምሂሮም መዓርግ ምንኩስና ሂቦም ኪድ ምሃር ኢሉም ድማ ናብ
ምድሪ ኣጋእዚት ሰደድዎም። መጺኦም ድማ ኣብ ምድሪ ትግራይ ኣብ በቅላ 7 ዓመት ብጾምን ብጾሎትን፡ ብስግደትን ብምምሃርን ጸኒዖም ነበሩ።
ብድሕሪዚ ካብ ኣኽሱም ብድሕሪ ቤተ መቕደስ ዘሎ ዱር (በረኻ)ንዕዖም ዝኸውን ስፍራ ኣዳልዮም ኣብኡ ተቐመጡ። ሓንቲ ሰበይቲ ማይ ክትቀድሕ
መጸት ሽዑ ካብቲ ዝረገጸቶ እምኒ ሸተት ኢላ ወደቐት እሞ እቲ ሓቚፋቶ ዝነበረት ህጻን ሞተ። እናበኸየት ክትምሕጸን ከላ ንሶም ድማ ጸልዮም
ብዘንጎም ተንክዮም ኣተንስኡላ ። ንጉስን፡ ጳጳስን ነቲ ህዝቢ ግብሪ እና ኣኽፈሉ ህያባት እና ተቐበሉ ይነብሩ ነበሩ። ኣባ ሊባኖስ ድማ ግደፉ ነዚ ነገር እዚ ኣይትግበሩ
ይብልዎም ነበሩ። ንሳቶም ድማ ነዚ መጻእተኛ መን ፈራዲ ገይርዎ ኢሎም ኣሳደድዎም። ኣብ ምድረ በዳ በዓቲ ሰሪሖም ድማ ተቐመጡ። ድሕሪዚ ሰማይ ዝናም ንዘርኢ
ዝኸውን ጠሊ ካብ ምሃብ፡ ምድሪ ድማ ነቲ ዝተኸሉላ ካብ ምጽዳቅ፡ ነቲ ዝዘርኡላ ካብ ምብቋል ተኸልከለት። ጥሜት ምስኮነ ድማ ኣተዓርቑኒ
ኢሎም ንኣባ ኣድኃኒ ልኣኹሎም። ነቲ ንጉስን ነቲ ጳጳስን ነቶም ካህናትን ርስቲ ጉልቲ ክወሃቦም ግብሪ ምሃብ ግን ክተርፍ ከም ዘለዎ ቃል ኣእትዮሞ
ጸልዮም ዝናም ከም ዝዘንብ ገበሩ። ብዘንጎም ገይሮም ሃሪሞም ዝፈልፍል ማይ ፈውሲ ገበሩ፡ ኣብኡ ኮይኖም
ክጽልዩ ከለዉ ድማ እቶም ህዝቢ ተኣኪቦም ሰላም ክብልዎም መጹ። ምስ ረኣይዎም ድማ ውዳሴ ኮንቱ ስለዝኾነ ገጾም ቀይሮም ናብ በዓቶም
ተመልሱ። ኣቦና፡ ኣቦና እንዳበሉ ሃወኽዎም ተቖጢዖም ወጺኦም መንገዲ ክጎዓዙ ጀመሩ። ህዝብኻ ንመን ገዲፍካ ትኸይድ ኣሎኻ ኢሎም ምስ
ተኸተልዎም ኣይገድፈኩምን እየ፡ ኩሉ ግዜ ምሳኹም እየ ኢልዎም ናብ ሽዋ መጺኦም ኣብ ዘጋሚኤል ዝበሃል ቦታ ተቐመጡ። ቁሩብ ግዜ ኣብኡ ድሕሪ
ምንባር ዝተኣዘዘ መልኣኽ መጺኡ “ዛቲሰ መካን ኢኮነት ኣንተ ኣከኣለ ህድግ ሎቱ ለዘይመጽእ እምድህሬከ” እዛ ቦታ እዚኣ ቦታኻ ኣይኮነትን እሞ
ብድሕሬኻ ንዝመጽእ ግደፈሉ። “ወበእንተ ጻማከሰ ትሰመይ በስምከ ደብረ ሊባኖስ” ስለ ዝደኸምካላ ግና ብስምካ ደብረ ሊባኖስ ተባሂላ ክትጽዋዕ ኢያ
በሎም። አቡነ ሊባኖስ ኣብ አጋ ዕረፍቶም ድራር (ገብረ ክርስቶስ) ንዝተባህለ ናይ መንፈስ ውሉዶም ንስኻ ኢኻ እትቐብረኒ ዝቕበረሉ ቦታ ከኣ ብመንፈስ
ቅዱስ ተመሪሕካ ክትረኽቦ ኢኻ፣ ኢሎም ምስ ተላበውዎ አብ ምድሪ ሓራሳት ከኣ ዓረፉ። ምድሪ ሓራሳት አብ ጥቓ ዓዲ ግራት እትርከብ ዓዲ
ኢያ። ቅዱስ ኣቡነ ሊባኖስ ኣብዚ ቦታ’ዚ ምስ ዓረፉ ማንም ሰብ ኣይረኣዮምን ነበረ ብተኣምራት ግና ዝተገልጹሎም ሰባት ስለ ዝነበሩን ድኅሪ’ዚ ድማ ነቲ
ዝተላበውዎ ገብረ ክርስቶስ (ድራር) ብርሑቕ ቀስተ ደመና ስለዝተራእዮ ብቕልጡፍ ናብቲ ቦታ ትእምርቲ ዝረኣየሉ ምስከደ ኣቡነ ሊባኖስ ከኣ ኣብኡ
ዓሪፎም ጸንሕዎ። ከምቲ ለበዎኦም ድማ ካብ ምድሪ ሓራሳት ተሰኪሙ ናብዚ ሕጂ ዘሎ ገዳሞም ደብረ ወርቅ አምጺኡ ቀበሮም። ምድሪ ሓራሳት
ካብ ደብረ ሊባኖስ ናይ ምሉእ መዓልቲ መገዲ ኢዩ። ገዳም ኣቡነ ሊባኖስ ኣብ ኤርትራ ካብ ዝርከባ ጥንታውነት ዘለወንን ታሪኽን ቅርሳ ቅርስን
ዝዓቀባ ገዳማት ኣብ ቀዳምነት ዝስራዕ እዩ። መልክዓ ምድራዊ ኣቀማምጥኡ ኣዝዩ ሰሓቢ ኣብ ኣጻድፍ ዝተገደመ ኮይኑ ምሉእ ስሙ ገዳም
ደብረ ወርቅ ኣቡነ ሊባኖስ ተባሂሉ ይፍለጥ። ዝርከበሉ ቦታውን አብ ዞባ ደቡብ ንኡስ ዞባ ሰንዓፈ ብወገን ደቡብ ኣብ ዶብ ኢትዮጵያ ኮይኑ ካብ
ኣስመራ ኣብ ኣስታት 150 ኪ.ሜ ርሒቑ ይርከብ። ኣቡነ ሊባኖስ ብህይወት ስጋ ከለዉ 80 ዝኣኽላ ኣብያተ ክርስቲያናት ኣስሪሖም እዮም።
በረከቶምን ጸጋኦምን ኣይፈለየና ኣሜን!!!Leave a comment


text:
ኣብ ዋና ከተማ ፈረንሳይ ኣብ ዝሓለፈ ዓርቢ ምስ ዝተፈጸመ መጥቓዕቲ ግብረ-ሽበራ ብዝተኣሳሰረ ኣብ ሰሜናዊ ፓሪስ ሰይንት ደኒስ ኣብ ዝተብሃለ ከባቢ ዝተኻየደ ስርሒት ጸረ-ኣሸበርቲ ክልተ ሰባት ሞይቶም ሸውዓተ ድማ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ውዒሎም።ቀንዲ መራሒ ናይቲ መጥቓዕቲ ተባሂሉ ዝጥርጠር ዓብድልሓሚድ ኣባውድ ኩነታት ግን ንጹር ኣይኮነን ይብል ካብ ፓሪስ ዝተረክበ ሓበሬታ።
ካብቶም ዝሞቱ ሓንቲ ዝተዓጠቐቶ ቦምብ ፈንጂራ ንርእሳ ዝቐተለት ጓል ኣንስተይቲ እያ።
ድሕሪ'ቲ ስርሒት ዋና ዓቃቢ ሕጊ ፓሪስ ፍራንስዋ ሞሊንስ ዒላማ እቲ ስርሒት 129 ሰባት ንዝቐተለ ናይ ዓርቢ መጥቓዕቲ መሪሑዎ እዩ ተባሂሉ ዝጥርጠር በልጄማዊ ጂሃዲስት ዓብድልሓሚድ ኣባውድ አብ ቁጽጽር ንምውዓል 'ዩ ድሕሪ ምባል መንነት ናይቶም ዝተቐትሉን ኣብ ቁጽጽር ዝውዓሉን ግን አብ ምጽራይ እዩ ዘሎ ኢሎም።
እዚ ከምዚ ኢሉ እናሃለወ ኣብ ናይ ፓሪስ መጥቓዕቲ ተሓባበርቲ ይኾኑ እዮም ተባሂሎም ዝተጠርጠሩ ንምሓዝ አብታ ከተማ ፍተሻ ቀጺሉ'ሎ።
ምሉእ ትሕዝቶ ንምስማዕ አብዚ ይኸአል።


text:
ኢትዮጵያ፡ ስረሓት ቱርኪ ዝኾና “ባይራክተር ቲቢ2” ዝተባህላ ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ ኲናት ነፈርቲ “ድሮን” ካብ ቱርኪ ንክትዕድግ…
Author: ተስፋኣለም በርሀ
ኣመሪካ፡ ንኢትዮጵያ ክትህቦ ዝፀንሐት ካብ ቀረፅ ናፃ ዕዳጋ “AGAOA” ደው ክተብሎ ከምእትኽእል ተገሊፁ።
ኣመሪካ፡ ንኢትዮጵያ ክትህቦ ዝፀንሐት ካብ ቀረፅ ናፃ ዕዳጋ “AGAOA” ደው ክተብሎ ከምእትኽእልን ኣብ ውሳነ ከምእትበፅሕን ተወካሊት…
ፕረዚዳንት ኣሜሪካ ጆ ባይዴን፡ ኣብ ጉዳይ ፖለቲካዊ ቅልውላው ኢትዮጵያ ምስ ፕረዚዳንት ኬንያ ኡሁሩ ኬንያታ መኺሩ።
ብመሰረት ቤት ፅሕፈት ፕረዚዳንት ኣሜሪካ ዘውፀኦ ፀብፃብ ከምዘመላኽቶ፡ ክልቲኦም መራሕቲ ንጉዳያት ሰብኣዊ መሰል፣ ዲሞክራሲ፣ ቁጠባዊ ምዕባለን…
ትካል ገንዘብ ዓለም “አይኤምኤፍ” ቀፃሊ ኩነታት ቁጠባ ኢትዮጵያ እንታይ ክኸውን ከምዝኽእል ንምእማት ተጸጊመ ኢሉ።
ትካል ገንዘብ ዓለም “አይኤምኤፍ” ካብ ዝቕፅል 2022 ክሳብ 2026 ዓ/ም/ፈ ኢትዮጵያ ዝህልዋ ድምር ምህርቲ ዕብየት “ጂዲፒ”…
ርእሰ ምምሕዳር ክልል ዓፋር ነበር ሓጂ ስዩም ኣወል፡ ናብ ዕጥቃዊ ቃልሲ ትግራይ ተጸምቢሩ።
ህዝቢ ዓፋር፡ ስርዓት ኣብይ ኣሕመድ ናብ ስልጣን ካብ ዝመፅእ ናብዚ መሰል ዓርሰ ውሳነኡ ተመንጢሉ ብምስለነ እቲ…
ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኣመሪካ ኣንተንዮ ብሊንከን ኣብ ጉዳይ ፖለቲካዊ ቅልውላው ኢትዮጵያ ኣድሂቡ ምስ ልኡኽ ሕብረት ኣፍሪቃ ኦሊሳጎን ኣባሳንጆን ዘትዩ።
ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣመሪካ ኣንተንዮ ብሊንከን ምስ ልኡኽ ሕብረት ኣፍሪቃ ኦሊሳጎን ኣባሳንጆን ንጉዳይ ቅልውላው ኲናት ኢትዮጵያ…
ንብረት ማሕበር ልምዓት ትግራይ፡ ከምዝዓነወን ከምዝተዘመተን ተገሊፁ።
መንግስቲ ኢትዮጵያ፡ ምስ መሻርኽቱ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ዝኸፈትዎ ወራር ስዒቡ፣ህዝብና ኣብ ታሪኹ ርእይዎ ዘይፈልጥ ሞት፣…
ቀዳማይ ሚኒሰትር ኢትዮጵያ፡ “ምስ መንግስቲ ግብፂ ንምዝታይ ቅሩብ’የ” ኢሉ ንፕረዚዳንት ደቡብ ሱዳን ሳልቫኪር ዝኣተዎ መጽብዓ ከምዝጠለመ ተገሊፁ።
እቲ ኣብ ወርሒ ነሓሰ ናብ ኢትዮጵያ ዑደት ብምግባር ምስ ቀዳማይ ሚኒስትር ኢትዮጵያ ዝተራኸበ ፕረዚዳንት ደቡብ ሱዳን…
መንግስቲ ኢንግሊዝ፡ ኣብ ኢትዮጵያ ዝቕመጡ ዜጋታቱ ኣብ ዝተፈላለየ ከባብታት እታ ሃገር ንኸይንቀሳቐሱ ኣጠንቂቑ።
መንግስቲ ኢንግሊዝ፡ ብሰንኪ ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ቅልውላው ኲናትን ፀገም ፀጥታን ዜጋታቱ ኣብ ዝተፈላለየ ከባብታት እታ ሃገር…
ሰራዊት ኢትዮጵያ፡ ትግራይ መሊስካ ንምጉባጥ ዘካይዶ ወራር ንምምካት ሰራዊት ትግራይ ኣብ ሙሉእ ብቕዓትን ድልውነትን ከምዘሎ ወተሃደራዊ ኮማንድ ሰራዊት ትግራይ ሓቢሩ።
ሰራዊት ኢትዮጵያ ንተኸታታሊ ኣርባዕተ መዓልትታት ብኹሉ ኣንፈት ሰፊሕ ብነፈርቲ፣ ድሮንን ደብዳብ ከቢድ ብረትን ውሱን ምንቅስቓስ ኣጋር…


text:
ነዘርላንድስ፣ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ወጻኢ ካብ ዝርከቡ ዜጋታቱ ዝእክቦ ግብሪ 2 ሚእታዊት ከምዘተሓሳሰባ ገሊጻ።
መንግስቲ ነዘርላንድስ ብዕለት 23 ነሓሰ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ እቲ ብመንግስቲ ኤርትራ ዝእከብ ግብሪ ጸገም ዘይብሉ’ኳ እንተኾነ፣ ብኣስገዳድ ይእከብ ምህላዉ ግና ንሕጋውነቱ ኣተሓሳሳቢ ከምዝገብሮ ኣመልኪቱ።
ታክስ ኒውስ ነዚ ብዝምልከት ኣብ ዝዘርገሖ ሓበሬታ፣ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ነዘርላንድስ በርት ኮንደርስ ምስ ኤርትራዊ መዘንኡ ሚኒስተር ዑስማን ሳልሕ ኣብ ዘካየዶ ርክብ፣ ብፍላይ ኤርትራውያን ነበርቲ ነዘርላንድስ ግብሪ 2 ካብ ሚእቲ፣ ክኸፍሉ ምስግዳድ ወይ ምፍርራህ ሃገሩ ከምዘይትቕበሎ ምግላጹ ኣፍሊጡ።
ኣብ ነዘርላንድስ ዝነብሩ ኤርትራውያን ግብሪ 2 ሚእታዊት ክኸፍሉ ዝግደዱ ወይከኣ መፈራርሒ ዝወርዶም ምዃኑ ጭቡጥ መርትዖ እንተተረኺቡ፣ መንግስቲ’ታ ሃገር መርመራ ከካይድ ከምዝኽእል እቲ ሚኒስተር ብተወሳኺ ገሊጹ።
ብኣገላልጻ’ቲ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ፣ ኤርትራውያን ነበርቲ ነዘርላንድስ ንክልተ መንግስታት ግብሪ ብምኽፋሎም ዝፈጠረሎም ጸቕጢ፣ ምስ ህዝቢ’ታ ሃገር ንከይወሃሃዱ ጠንቂ ኮይኖም ካብ ዘለዉ ጉዳያት ሓደ ሙዃኑ’ዩ ዘመልክት።
መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ወጻኢ ካብ ዝነብሩ ዜጋታቱ ዝእክቦ ግብሪ 2 ሚእታዊት፣ ፖሊስ ከተማ ለንደን እውን ኣብ 2015 መርመራ ኣካዪዱሉ ምንባሩ ይዝከር።


text:
ኩባንያ ምፍራይ መድሃኒት ፋይዘር ክታበት ቫይረስኮሮና ቆልዑት እውን ክጠቕም ይክእል'ዩ ክብል ኣፍሊጡ።ብፋይዘርን ናይ ጀርመን መሻርኽቱ ባዮንቴክን ዝተስርሐ ክታበት ኮቪድ 19 ክኽተብ ንዝደሊ ዝኾነ ይኹን ልዕሊ 12 ዓመት ተቐሪቡ ይርከብ።ሕጂ ድማ ፋይዘር ከምዝሓበሮ እቲ ክታበት ካብ ሓሙሽተ ዓመት ዝዕድሚኦም ቆልዑ ጀሚሩ ክወስድዎ ከምዝክእሉ ፈተነታት ሕክምና ሓቢሮም ኣለው ክብል ኣብዚ ሰሙን ገሊፁ ኣሎ።
ኣብ ፋይዘር ላዕለዋይ ምኽትል ፕረዚደንትን ናይ ህጻናት ሓኪምን ዶክተር ቢል ግሩበር ‘’ካብ ሓሙሽተ ክሳብ ዓሰርተ ሓደ ዓመት ዝርከቡ ቆልዑ ሓያል ናይ ምክልኻልን ዘዕግብ ናይ ድሕነት ኣገባብን ዝገልፅ ክታበት ፋይዘር-ባዮንቴክ ፈላማይ መረዳእታ ወይ ዳታ ንምምሕዳር መግብን መድሓኒትን(FDA) ከም እነቕርብ ብዝለዓለ ታሕጓስ ክገልፀልኩም እደሊ’’ ኢሎም።
እቶም ቆልዑ ብዕድመ ዝደፍኡ ተኸተብቲ ከጋጥሞም ዝኽእል ኣሉታዊ ሳዕቤን ድኻም፣መርዘን፣ናይ ጭዋዳ ሕማምን ካልኦት ከጋጥሞም ከምዝኽእል እቲ መረዳእታ ይሕብር።
ፋይዘር እቲ ሓበሬታ ኣብ መወዳእታ ወርሒ መስከረም ንንምምሕዳር መግብን መድሓኒትን ብምርካብ ኣብ ጥቅምቲ ኣብ ክሊ ዕድመ ካብ ሓሙሽተ ክሳብ ዓሰርተ ሓደ ዓመት ዝርከቡ ቆልዑት ምእንታ ክኽተቡ ሰበስልጣን ፍቓድ ክህቡን ትፅቢት ይገበር።


text:
ዕላማን ኣበረክቶን መሃሪ ጸወታ ፍልጠት
እዚ ጸወታ እዚ ንቖልዑት፣ ንዓበይቲ ከምእውን ንምሉእ ስድራቤት ከገልግል ዝኽእል መሃሪ ጸወታ እዩ። ሓደ ካብቶም ዓበይቲ ኣበርክቶ ናይዚ ጸወታ እዚ ድማ ቖልዑትን ስድራቤትን ሓቢሮም ንኽጻወቱ ዓቢ ዕድል ይኸፍትን ይዕድምን። ብሓውሲ ጸወታ ኣቢሉ ድማ ስነ ጽሑፍ ግእዝን ካልኦት ብፊደላት ግእዝ ዝጸሓፉ ቛንቛታት ይምህርን ምስኣቶም ንኽትላለ ዕድል ይህብ።
እዚ ናይ ስድራቤትን ቖሉዕትን መሃሪ ጸወታ፡ ብመገዲ ምዝንጋዕ ኣቢሉ እዞም ዝስዕቡ አገደስቲ ነጥብታት የኽስብ፤ ፊደላትን ስነ-ጽሑፍን ግእዝ ይምህር፤ ቛንቛታት ግእዝን ክልኦት ብፊደላት ግእዝ ዝጸሓፉ ቛንቛታትን ንምጽናዕን ንምምሃርን ይሕግዝ ገለ ባህላዊ ጸወታታት ዞባታት ቀርኒ ኣፍሪቃ የላሊ እዚ ጸወታ እዚ ካብ ኣበረክቶ ምዝንጋዕን ምጽዋትን ሓሊፉ ድማ ብዛዕባ ባህልን ታሪኽን ከባቢ ቀርኒ ኣፍሪቃ ንምፍላጥን ምስኣቶም ንምልላይን ባይታ ይኸፊት ናይዚ ከባቢ ሓጸርቲን፤ ኣፋዊ ልቢ ወልድን ጽውጽዋያትን ንምፍላጥን ንምዝካርን ይጠቅም ባህላውን፤ ዘመናውን ድርፍታትን መዛሙርን ንምድራፍን ንምዝማርን ይሕግዝ።
ብተወሳኺ እዚ መሃሪ ጸወታ እዚ፣ ነዞም ዝስዕቡ ነጥብታት ኣብ ምምዕባል ዓቢ ግደ ክህልዎ ኸሎ፡ ኣብኦም ዘሎኩም ክእለት ንምግፋሕን፤ ንምትብባዕን፤ ይሕግዝን ይጠቅምን።
ኣትክሮን እድህቦን ኣብ እትመራመረሉ ወይ እትዛረበሉ ሓሳብ ንምብሳል ይጠቅም (Concentration)
ሓሳባት ንምምዕርራይን ንምእላይን ይሕግዝ (Coordination)
ከምኡውን ንግብረ-መልሲ ሓሳባት ኣብ ዝርርብን ክትዕን የማዕብል (Trains the Reaction)
ብመስመር ደንበ ፍልጠት ክጥለብ ዝከኣል መሃሪ ጸወታ ፍልጠት!
ደንበ ፍልጠት


text:
አስተንትኖ ቃል አምላኽ የካቲት – 03.2018
አቦና አብ ሰማያት ትነብር . ……….
ሰላም ንዓኪ ኦ ማሪያም ……………
ስብሓት ንአብን ንወልድን …………::
ማር.6:30-34
ሓዋሪያት ድማ ናብ ኢየሱስ ተመሊሶም ዝገበሩዎን ዝመሃሩዎን ኩሉ ነገሩዎ። እቶም ዝመጹን ዝኸዱን ብዙኅት ነበሩ እሞ ንምብላዕውን ጊዜ ክሳዕዚስእኑ ስለ ዝኾኑ ኢየሱስ “ ንበይንኹም ቁሩብ ከተዕርፉ ኣብ ጽምዊ ቦታ ንዑናይ” በሎም። ንሳቶም ከኣ ንበይኖም ብጃልባ ናብ ጽምዊ ቦታ ኸዱ። ኺኸዱ ኸለዉ ብዙኅት ሕዝቢ ረአይዎምን አለለይዎምን። ካብ ኩለን ከተማታት ብእግሪ ናብኡ ጎየዩ። ቀዲሞምዎም ድማ ናብኡ በጽሑ። ኢየሱስ ካብ ጃልባ ምስ ወረደ ብዙኅ ሕዝቢ ረአየ። ጋሳ ኸም ዘይብለን አባጊዕ ነበሩ እሞ ደንገጸሎም፥ ብዙኅውን ኪምህሮም ጀመረ።
- አስተንትኖ
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን ኣብ ብሉይ ኪዳን ግኣብሔር ንሕዝቡ ዝጓስዩ ጓሶት መረSu፡ ብኢድ ሙሴን ነቢያትን ከም ዘጓስዩ ከምዝገበረን የዘንትወልና። አብዚ ናይ ሎሚ ዘንበብናዮ ቃል አምላኽ ሓዋሪያት ካብ ሓዋሪያዊ ተልእኾኦም ክምለሱ ንርኢ። ነቲ ካብ መምህሮም ዝተቐበሉዎ ሓቂ ብእምነት ከመሓላልፍን ብሕይወቶም ክምስክሮን ድኅሪ ጸኒሖም ተመሊሶም ኩሉ ዝገበሩዎን ዝመሃሩዎን ኩሉ ንመድኃኒና ኢየሱስ ክርስቶስ ከዘንቱው ንርኢ። ሓዋሪያ ዝበሃል ነቲ ካብ መምህሩ ዝተቐበሎ ሓቂ ብእምነት ከመሓላልፍን ብሕይወቱ ክምስክርን ዝተጸውዓ ሰብ ኢዩ። አሰር እቲ ሃቀኛ ጋስ ዝኾነ ክርስቶስ ዝሰዕብ ኢዩ። እቲ ሓቀኛ ጋሳ እምበአር እቲ ዝእክብ – ዝቕበል – ዘናዲ – ዝመርሕ ኢዩ። አሰር ክርስቶስ ብምስዓብ ሕይወትካ ምእንቲ ድኅነት ደቂ ሰባት ምውፋይ ምሕላፍ ማለት ኢዩ ሓዋሪያነት።
ክርስቶስ እምበአር ንሓዋሪያቱ ቃል አምላኽ ንኸበስሩ ንኽምህሩ ድኅሪ ልኢኩዎም “ንበይንኹም ቁሩብ ከተዕርፉ ኣብ ጽምዊ ቦታ ንዑናይ” እናበለ ክጽውዖምን ክዕድሞምን ንርኢ። ስለምንታይ እቲ ምስ ክርስቶስ ዝነበሮም ሕብረት፡ ፍቅሪ፡ ንምሕዳስ። ብዝተሓደሰ መንፈስን ሓይልን ከአ እንደገና ናብ ሓዋሪያዊ አጎልግሎቶም ክብገሱ። ጎይታና ኢየሱስ ክርስቶስ አብዚ ንዕረፍቲ ነቲ ተልእኾኦም ንምቑራጽ አይኮነን ዝዕድሞም ዘሎ፡ እንታይ ደአ ብዝተሓደሰ መንገዲ እንደገና ንሓዋሪያዊ አገልግሎት ምእንቲ ክብገሱ። ክርስቶስ ንድሕሪት ንኽምለሱ ከዕርፉ ይዕድሞም።
ዝኸበርኩም አኅዋትን አኃትን ሎሚ ንሕናውን አብዚ ምድራዊ ጉዑዞና ብዛዕባ ክርስቲያናዊ ሕይወትና፡ ምስ እግዚአብሔር ዘለና ርክብ፡ ቃል አምላኽ አብ ምስማዕ ዘለና ትግሃት፡ አብ ምስጢራት፡ አብ ስርዓት አምልኾ ዘለና ተሳትፎ፡ አብ ቃል ኪዳንና ዘለና ተአማንነት፡ ፍቕሪ፡ ሓድነት ንምግምጋም – ካብዚ ናይ ዓለም ጫውጫውታ ፍልይ ኢልና ናብ ጽምው ዝበለ ቦታ ኬድና ምስ ክርስቶስ አምላኽና ንብሕትና ክንራኽብን ምሱ ክነስተንትንን። ካብዚ ተበጊስና ኸአ ብዝተሓደሰ ምንፈስ ክርስቲያናዊ ጉዑዞና እሙናት ኮይና ክንብገስ የድሊየና። “ኢየሱስ ካብ ጃልባ ምስ ወረደ ብዙኅ ሕዝቢ ረአየ። ጋሳ ኸም ዘይብለን አባጊዕ ነበሩ እሞ ደንገጸሎም” ይብለና። እዞም ሰባት ኢዚኦም ጋሳ አይነበሮምን፡ መራሒ አይነበሮምን፡ ናብቲ ብርሃን ዝመርሕ አይነበሮምን፡ ስለዚ ምስኦም ይተርፍ፡ ኢቲ ሓቂ፡ እቲ መንገዲ፡ ኢቲ ብርሃን፡ ክምህሮም ይርከብ። ብሓቒ ናብቲ ንሱ ዝደሊዮ፡ መንገዲ ሓቂ፡ መገዲ ድኅነት ክሕብሮም ይርከብ። ሎሚውን ንነፍሲ ወከፍና “ንበይንኹም ቁሩብ ከተዕርፉ ኣብ ጽምዊ ቦታ ንዑናይ” እናበለ ብዛዕባ እመንትና፡ ብዛዕባ ድሕነትና ክንሓስብ፡ ካብቲ ናይ ዓለም ነገራት ውጽእ ኢልና ምስ ክርስቶስ፡ ምስቲ አምላኽና፡ ምስቲ ሕይወቱ ስጋብ ምሕላፍ ዘፍቀረና አምላኽ፡ ንኹሉ ጉዑዞና፡ ምስጢራዊ ሕይወትና ክነስተንትን እሞ፤ ነቲ ኩሉ ዝገበርናዮ ሰናይ እናዘከርና ንአምላኽ ክነዘንትወሉ፡ ነቲ አብቲ ክርስቲናዊ ሕይወትና ጎዶሎታት ኮይና ዝተረኸብናሉ ከአ ናብኡ ተመሊስና ብንስሓ ተሓጺብና፡ ብምስጢራት ተመጊብና፡ ሓደ ኢልና ምስ ክርስቶስ ቅዱስ ሕይወት ክንጅምር ክርስቶስ ጎይታ ይዕድመና አሎ። ስለዚ ዳዊት ኮይና ኸአ “እግዚአብሔር ጋሳይ ኢዩ፥ ዚጎድለኒ የብለይን። ንሱ ሓድሽ ኃይሊ ይህበኒ፥ ከምቲ ዘተስፈወኒ፥ በመገዲ ጽድቂ ይመርሃኒ። ግብ ዝበለ ጸልማት ብዘለዎ ርባ እካ እንተ ኸድኩ፥ እግዚብሔር ምሳይ ኢኻ እሞ ኽፋእ አይፈርህን እየ፥ በትርኻን ምርኩስካን ይሕልዋኒ እየን።” መዝ. 23,1.3-5 እናበልና መዓልትና ምስ እግዚአብሔር፡ ብቃል አምላኽ ተመጊብና ንቕድስና እንጎ ዓዘሉ ሓድሽ ሕይወት እንጅምረሉ እግዚአብሔር ብአማልድነት ድንግል ማሪያም ጸግኡን ሓይሉን ይሃበና። አሜን!
ስብሓት ንአብን ንወልድን ………::
አባ ሓጎስ ተስፋጋቢር


text:
ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ፕሬዝዳንት ጆ ባይደን ትማሊ ረቡዕንናይ ኮንግረስ ሓባራዊ ኣኼባ ኣብ ዘስምዕዎ ፈላማይ መደርኦም መንግስቲ ከም ናይ ፅቡቕ ሓይሊ ብምርኣይ ዝለዓለ ናይ መሰረት ልምዓትን ዕድል ስራሕን ብዝምልከት ትልሞም ኣቕሪቦም።ብሰንኪ ናይ ኮቪድ 19 ፕሮቶኮል ናይ ኣሜሪካ ፕሬዝዳንታዊ ባህሊ ወይ ልምዲ ናይ ሎሚ ፍልይ ዝበለ ኮይኑ ኣሎ።
ብሰንኪ እቲ ለበዳ ጆ ባይደን ንናይ ኮንግረስ ናይ ሓባር ኣኼባ ዘስምዕዎ መደረ ካብቲ ዝተለምደ 1,600 ተሳተፍቲ ከይኮነስ 200 ሰባት ጥራሕ እዮም ተረኺቦም።
‘’ነታ ሃገር ንኸትባ ኢና ዘለና’’ ዝበሉ ፕሬዝዳንት ባይደን ‘’ኣማእቲ ኣሽሓት ዕድል ስራሕ ንፈጥር ኣለና።ሰባት ኣብ ህይወቶም ክሪኢዎን ክስምዖምን ዝኽእሉ ሓቃዊ ውፅኢታት ኢና ንሰርሕ ዘለና’’ ኢሎም።
ባይደን ትምህርትን ክንክን ህፃናትን ንምስፋሕ ናይ 1.8 ትሪሊየን ዶላር ትልሚ ስድራታት ኣሜሪካ ኣቕሪቦምኣለው።እዚ መደብ ብኽፋል ኣሜሪካዊያን ሰብ ፀጋ ብዝኸፍልዎ ግብሪ ዝምወል እዩ።እዚ ኣብ ልዕሊ ኣብ መጋቢት ዝኣወጁዎ 2.3 ትሪሊየን ዶላር ናይ መሰረተ ልምዓት ፓኬጅ እዩ።
ባይደን ካብ መብዛሕቲኦም ፕሬዝዳንታት ድሒሮም እዮም ፈላማይ መደርኦም ዘስምዑ።ይካየድ ንዘሎ ሰፊሕ ክታበት ቀዳምነት ንምሃድ ጥራሕ ከይኮነስ ብሰንኪ ናይ ፀጥታ ሻቐሎት እውን እዩ ድሒሩ።ቅድሚ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ደገፍቲ ፕሬዝዳንት ነበር ዶናልድ ትራምፕ ንናይ ባይደን ዓወት ንምግልባጥ ንኮንግረ ወሪሮምዎ።
‘’ድሕሪ ሕድ ሕድ ኵናትኣብ ልዕሊ ዴሞክራሲና ዝተፈፀመ ኣዚዩ ዝኸፍአ መጥቓዕቲ እዩ’’ እዮምኢሎም።
ባይደን ኣጀንድኦም ንናይ ትራምፕ ደገፍቲ ሓዊሱ ንኩሎም ኣሜሪካዊያን የቕርቡ ኣለው።
ባይደን ኣብ መደርኦም ምውናን ብረት ብዝምልከት ሕጊ ንክወፅን ኮንግረስ ናይ ኢምግሬሽን ሕጊ ከፅድቐሎምን ፀዊዖም ኣለው።
ኣብ ፖሊሲ ወፃኢ ድማ ካብ ኣፍጋኒስታን ወታደራት ብዛዕባ ምውፃእ፤ካብ ሰሜን ኮሪያን ኢራንን ዝመፅእ ስግኣት ኒኩሌር፣ወራር ሩሲያን ኣስሚሮምሉ ኣለው። ንቻይና እውን ኣጠንቂቖም ኣለው።ፀላእቲ ህዝቢ ኣሜሪካ ተኸፋፍሉ እዩ ክብሉ ይወራረዱ ኣለው ግን ተጋጊዮም እዮም ኢሎም።
እንኮ ፀሊም ኣሜሪካዊ ሪፓብሊካዊ ሰኔተር ቲም ስካት ናይ ባይደን ናይ ለበዳ ፃዕርታት ብምትሓት ናይ ፓርቶም መልሲ ሂቦም።’’ሳላ ስሉጥ ስርሒት Opretion Wrap Speedን ምምሕዳር ትራምፕን ሃገርና ብውሑስን ውፅኢታውን ክታበታት ኣዕለቕሊቓ ኣላ’’ ኢሎም።
ንመጀመሪያ ግዜ ሓደ ናይ ኣሜሪካ ፕሬዝዳንት መደረ ከስምዕ ከሎ ብቕደም ስዓብ ብስልጣን ካልአይትን ሳልሳይትን ዝኾና ክልተ ደቂ ኣንስትዮ ምክትል ፕሬዝዳንት ካማላ ሃሪስን ኣፈጉባኤ ናንሲ ፔሎስን ጎኒ ንጎኒ ኮፍ ኢለን ምርኣይ ኣብ ናይ ኣሜሪካ ፖለቲካ ታሪኻዊ ምዕራፍ እዩ።


text:
ከላመድያ
ሓደ ካብቶም ኣዝዮም ልሙዳት ዝኾኑ ጾታዊ ሕማም እዩ፡ብፍላይ ከኣ ኣብ ክሊ ዕድመ 15-25 ዘሎዉ ።ካብ ክላመድያ ትራኮማቲስ ዝበሃል ባክተርያ ከኣ ይመጽእ፡
እዚ ባክተርያ እዚ ከኣ ኣብ ፍሕኛ ሽንቲ ወዲ ተባዕታይ ረኽሲ የኸትል፡ንጛል ኣንስተይቲ ከኣ ረኽሲ ናይ ማህጸን የኸትለላ።መብዛሕትኦም ግዳያት ናይዚ ሕማም እዚ ኣወዳት ይኹኑ ኣዋልድ ዝኾነ ዓይነት ምልክታት የብሎምን፡ከምዝተጠቖዑ ውን ኣይፈልጡን በዚ መሰረት ከኣ ሕክምናዊ ምርመራ ስለዘይገብሩ ናብ ዝገደደ ሽግር ይበጽሑ-እዚ ሕማም ከላመድያ እዚ 66% መምከንቲ የኸትል 33% ካብ ማህጸን ወጻኢ ጥንሲ የኸትል።
ምልክታት ክላመድያ
እቲ ምልክታት ከኣ ካብ 1-5 ሰሙናት ካብቲ ዝተጠቓዕካሉ ግዜ ጀሙሩ ይረአ
*መጠግጠግ ዝብል ፈሳሲ ካብ ጫፍ መትሎ
*ምቅጻል ኣብ ግዜ ሽንቲ(ኣብ ደቂ ተባዕትዮ)
*ኣብ ግዜ ጽግያ ዘይኮነ መድመይቲ ብፍላይ ድሕሪ ጾታዊ ርክብ
*ዘይልሙድ ፈሳሲ ካብ ብልዕቲ
*ቃንዛ ከብዲ ኣብ ግዜ ጾታዊ ርክብ (ኣብ ደቒ ኣንስትዮ)
ብኸመይ ይምርመር፡ ነቲ ባኽተርያ ንምልላይ ናይ ሽንቲ ምርመራ `ብምግባር ናይ ውሽጢ ኣሲድ ብምልላይ(ፒ ሲ ኣር)
ዝመሓላለፈሉ መንገዲ-ዘይውሑስ ዝኾነ ጾታዊ ርክብ ብብልዕትን ብመዓኮርን ምስ ዝሓመመ መጻምዲ( ሳሕቲ ከኣ ብኣፍ ብዝግበር ጾታዊ ርክብ ይመሓላለፍ እዩ)፡ካብ ሕምምቲ ኣደ ናብ ውሉድ ውን ይመሓላለፍ እዩ።
ብኸመይ ንፍውሶ ብኣንቲብዮቲካ ማለት ኣንጻር ባልዕ ዝበሃል መድሃኒት ካብ ዓይነት ዶክሲሊን ወይ ኣዚታሮሚጺን ብምውሳድ።ኣብ ሕክምና ሊቪኒስኪ እዚ መድሃኒት ብነጻ ይወሃብ።
ኣብ ደቂ ኣንስትዮ ዘኸትሎ ሽግራት፡መምከንቲ የኸትል ረኽሲ ኣብ ጎሎ፡ጥንሲ ካብ ማህጸን ወጻኢ፡ኣብ ደቂ ተባዕትዮ ከኣ ረኽሲ ናይ ፍረነብሲ ፡ረኽሲ ኣብ መፈላልዮ
ኣብ ሕጻናት ከኣ -ረኽሲ ናይ ዓይኒን ናይ ሳንቡእን።
መከላኸሊ -ግቡእ ኣጠቓቕማ ኮንዶም ብምዝውታር ክንከላኸሎ ንኽእል።
ናይ ክላመድያ ናይ መጸበዪ ግዜ – ወርሕን ፈረቓን
ጅግል
ንክላመድያ ብዝመሳሰል ጅግል እውን ረኽሲ ናይ ፍሕኛ ሽንቲ የኸትል እዩ ፡ንጛል ኣንስተይቲ ከኣ ረኽሲ ናይ ማህጸን የኸትለላ።እቲ ረኽሲ ግን ዕጽፊ ናይ ክላመድያ እዩ።
ረኽሲ ኣብ መዓኮርን ረክቱምን ብናይ መዓኮር ምምሕልላፍ ውን የኸትል እዩ እቲ ነዚ ሕማም እዚ ዘኸትል ባክተርያ ከኣ ነይሰርያ ጎኖርያ፡እዚ ከኣ ኣብ መትሎ ወይ ጽኪ እዩ ዝወጽእ፡መብዛሕትኦም ደቒ ተባዕትዮ(95%)ምልክታት ይረኣዮም መብዛሕትአን ደቒ ኣንስትዮ (80%) ምልክታት ይረኣየን።ሳሕቲ ግዜ ግን እዚ ኣብ ጽኪ ዝረአ በዞም ምልክታት ይልለ።ነዚ ሕማም እዚ ኣብቲ መጀመርታ ደረጃኡ እንከሎ ክንፍውሶ ኣሎና ፡ብዘይ መድሃኒት ግን ኣዝዩ ኣሸጋሪ እዩ።
ምልክታት ሕማም ጅግል
ፈሳሲ ካብ መሸኒ ወይ ካብ ብልዕቲ ጸላዕላዕ ዘብል ፈሳሲ ካብ መሸኒ ወይ ካብ ብልዕቲ (ቃንዛ ምቅጻል)ኣብ ግዜ ሽንቲ።መብዛሕትኦም ደቂ ተባዕትዮ በዚ ሕማም ዝተለኽፉ በዚ ምልክታት እዚ ይሳቐዩ፡እቲ ሕማም ረኽሲ ኣብ ፍረነብሲን ኣብ ናይ ሽንቲ ቱቦታትን የኸትል
መብዛሕትኤን ደቂ ኣንስትዮ ከኣ ዋላ ሓንቲ ኣይስመዐንን ፡ሽግር ግን ክፈጥረለን ይኽእል እዩ ።ዘይተሓከማ ደቂ ኣንስትዮ ጅግል ረኽሲ ኣብቲ ውሽጣዊ ኣካላተን ምምካንን ፡ካብ ማሕጸን ወጻኢ ጥንስን ከጋጥም ይኽእል ኣብቲ ትቦ ናይ ብልዕቲ ከኣ ብርቱዕ ቃንዛ የጋጥም።
ዝመሓላለፈሎም መንገድታት፡
ብኹሉ ዓይነት ጾታዊ ርክብ፡ብብልዕቲ(ናብ ብልዕቲ ብምእታው) ብመዓኮርን ብኣፍን፡ምስ ሕማም ጅግል ዝሓመመ መጻምዲ ዘይውሑስ ጾታዊ ርክብ ብምፍጻም፡ኣብ ግዜ ምውላድ ከኣ ካብታ ኣደ ናብቲ ሕጻን ክመሓላለፍ ይኽእል
ዘኸትሎም ሽግራት፡
ዘይተሓከማ ደቂ ኣንስትዮ ጅግል ረኽሲ ኣብቲ ውሽጣዊ ኣካላተን ምምካንን ፡ካብ ማሕጸን ወጻኢ ጥንስን ከጋጥም ይኽእል ኣብቲ ትቦ ናይ ብልዕቲ ከኣ ብርቱዕ ቃንዛ የጋጥም፡ኣብ ኣወዳት ከኣ እቲ ሕማም ረኽሲ ኣብ ፍረነብሲን ኣብ ናይ ሽንቲ ቱቦታትን የኸትል ብሰንኪ እቲ ረኽሲ ኣብ ናይ ሽንቲ ትቦታት ከኣ ቃንዛ ኣብ መሸኒ የኸትል ማለት እዩ፡ቃንዛ ኣብ ግዜ ሽንቲ፡እቲ ካብ ሕምምቲ ናይ ሕማም ጅግል ዝውለድ ውሉድ ከኣ ምስተወልደ ብብርቱዕ ረኽሲ ናይ ዓይኒ ይሳቐ ።
መከላኸሊ፡ ብሓቀኛ ኣጠቓቕማ ናይ ኮንዶም ብኹሉ ዓይነት ግብረ ስጋ፡ ብኣፍ ብብልዕቲ ከምኡ ውን ብመዓኮር።
ናይ ጅግል ናይ ትጽቢት ግዜ ፡ክልተ ሰሙን
ሕማም ትሪኮሞኒያዚም
ብሓደ ጽግዕተኛ ብስም ትሪኮሞናስ ቫጂናሊስ ዝጽዋዕ ጽግዕተኛ ይፍጠር።እዚ ጽግዕተኛ ሓሰኻ እዚ ኣብ ብልዕቲ ጛል ኣንስተይቲ እዩ ዝርከብ ፡ኣብ ግዜ ጾታዊ ርክብ ከኣ ይላባዕ።ወዲ ዋላ እካ በቶም ምልክታት ዘይሳቐ እንተኾነ ክመሓላለፎ ይኽእል እዩ፡ ንሱ ውን ናብ ሰበይቲ ከመሓላልፍ ይኽእል እዩ፡ኣብ ዓለም ብዝተገብረ ጸብጻብ (ሓንቲ ካብ ሓሙሽተ ደቒ ኣንስትዮን ሓደ ካብ ዓሰርተ ደቂ ተባዕትዮን)ከመሓላልፉ ይኽእሉ።ኣብ እስራኤል ግን ካብዚ ዝለዓለ እዩ፡እዚ ጽግዕተኛ ሓሰኻ ረኽሲ ኣብ ብልዕትን ኣብ ክሳድ ናይ ማህጸንን ኣብ ጛል ኣንስተይቲ የኸትል፡ከምቲ ዝተባህለ ኣብ ወዲ ዝረኣዩ ምልክታት የለዉን።እቲ ጽግዕተኛ ነታ ጛል ኣንስተይቲ ከምዘሎዋ እንተተረጋጊጹ ግን እቲ ወድን እታ ጛልን ምርመራ ክገብሩ ይግባእ እዚ ከኣ ነታ ጛል ኣንስተይቲ እንደገና ንኸይተመሓላልፍን ከይሓልፋን ንምክልኻል ማለት እዩ።
ምልካታት ናይ ትሪኮሞኒዝም
ደቂ ኣንስትዮ፡እዚ ሕማም እዚ ኣብ ደቂ ኣንስትዮ ዓቢ ማህሰይቲ ኣሎዎ፡ብጫን ቀጠልያን ናእሽቱ ቀጠንትን ሓፊስን ፈሳሲታት ከኣ የኸትል ፡ብርቱዕ ሽታ ከኣ ኣሎዎ፡እቲ ሽታ ከኣ ድሕሪ ጾታዊ ርክብ ዝኸፍአ ይኸውን።ብተወሳኺ ኣብቲ ደጋዊ መዳያት ናይ ብልዕቲ ከኣ ምቅጻል ይስመዓ ኣብቲ ከባቢ ከኣ መቕያሕቲ ኣብ ብልዕቲን ምቅጻል ኣብ ግዜ ሽንትን ከኣ የኸትል።ገለ ግዜ ግን እቲ ነዚ ሕማም እዚ ዘምጽእ ጽግዕተኛ ገለ ምልክታት ከየርኣየ ናብቲ ብልዕቲ ክኣቱ ይኽእል እዩ።
ደቂ ተባዕትዮ፡ደቂ ተባዕትዮ ናይዚ ሕማም እዚ ምልክታት ኣይረኣዮምን እዩ፡ውሑዳት ግን ካብ መሸኒኦም ብምቅጻል ዝተሰነየ ፈሳሲ ብምፍሳስ ይሳቐዩ እዮም።
ብኸመይ ይምርመር እዚ ናይ ላባራቶሪ ምርመራ እዚ ኣብ ምልላይ ናይቲ ጽግዕተኛ ሓሰኻ ብማይክሮስኮብ እዩ፡ብምርመራ ናይ ፒ ሲ ኣር ይልለ ማለት እዩ
ቀንዲ መለለዪ ፡ዕንፍሩር(ቀያሕቲ ሕበጥ ዝመስሉ ምልክታት)ኣብ መትሎ
ዝመሓላለፈሉ መንገድታት፡ ኩሉ ዓይነት ጾታዊ ርክብ ብብልዕቲ(ናብ ብልዕቲ ብምእታው)ብኣፍን ብመዓኮርን ዘይ ውሑስ ጾታዊ ርክብ ምስ ሕማም ትሪኮመንስ ዘሎዎ መጻምዲ ብምፍጻም።
ብኸመይ ንከላኸሎ፡ግቡእ ኣጠቓቕማ ናይ ኮንዶም ብምዝውታር ንከላኸሎ።
ዘኸትሎም ሽግራት ምናልባሽ ጥንስቲ ሰበይቲ ካብዚ ሕማም እዚ እንተዘይተፈዊሳ ኣቐዲምካ ናይ ኣብ ዘይግዜኡ ምውላድ ኣብ ደቂ ኣንስትዮ ይረአ እዩ።
ብኸመይ ንከናኸኖ፡ ፡ብሓገዝ ናይ ኣንቲብዮቲካ/ናይ ረኽሲ መድሃኒት ካብ ዓይነት መትሮኒዳዞል ግቡእ ኣጠቓቕማ ናይ ኮንዶም ብምዝውታር ንከላኸሎ
ኦርኦ ፕላዝማ ኦሮሊትኩም
እዚ ጽግዕተኛ ሓሰኻ እዚ ነቲ ጾታዊ ኣካላት ናይ ወዲ ተባዕታይ ይኹን ናይ ጛል ኣንስተይቲ ዝሰፍር ባልዕ እዩ።ክሳብ ቀረባ እዋን እቲ ባክተርያ ድዩ ወይስ እቲ ናይ ጾታዊ ኣካላትና ኣይፍለጥን ነይሩ።ኣብ መወዳእታ ክልተ ዓይነት ናይዚ ባክተርያ ተለልዮም፡ እቲ ሓደ ምስ ረኽሲ ናይ ፍሕኛ ሽንቲ ዝተተሓሓዘ ብዘይ ንቡር ፈሳሲ ካብ ናይ ጾታዊ ኣካላት ናይ ወዲ ተባዕታይ ወይ መሕከኽቲ ዝተሰነየ እዩ።እቲ ናይ ባክተርያ መድሃኒት ከኣ ዶክሲሊን – ኣንቲብዮቲካ እዩ ።
ኣብ ደቂ ኣንስትዮ ዳርጋ እቲ ረኽሲ ናይ ማሕጸን ኣብ መንጎ እቲ ባክተርያን ናይ ፈውሲ ርክብ የለን፡ዋላ በቲ ዶክሲሊን ነቲ ባክተርያ ኣየጥፈኦን እዩ።
ኦርኦፕላዝማ ፐርቡም –እዚ ጾታዊ ሕማም ኣይኮነን።እዚ ኣብ ጾታዊ ኣካላት ናይ ወዲ ሰብ ዝርከቡ እዮም።እዚ ባክተርያ እዚ ናይ ኣንቲብዮቲካ መድሃኒት ዘድልዮ ኣይኮነን ምኽንያቱ ዝርብሾ ነገራት ስለዘይብሉ።
ሚኮፕላዝማ ገኒታልዮም
እዚ ረኽሲ ዘኸትል ባክተርያ ኮይኑ ብዘይንቡር ፈሳሲ ካብ ጾታዊ ኣካላት ከኣ ይፍለጥ፡ እቲ ባክተርያ ብምርመራ ናይ ፒ ሲ ይምርመር እቲ መድሃኒት ከኣ ኣዛኒል ንሓሙሽተ መዓልታት ይወሃብ፡ምናልባሽ እዚ እንተዘይ ሓጊዙ ግን መጋክሲን ዝበሃል መድሃኒት ከም ኣማራጺ ናቱ ይወሃብ ማለት እዩ።
ሚኮፕላዝማ ሆሚኒስ -ጾታዊ ሕማም ኣይኮነን


text:
Radio Erena: 18 June 2019
ኤርትራን ኢትዮጵያን ኣብ ጉዳይ ሱዳን ዘለወን መርገጺ ብምፍልላዩ፣ ነቲ ከም ሓድሽ ጀሚሩ ዘሎ ዝምድነአን ከይትንክፎ ስግኣት ከምዘሎ ተገሊጹ።
ኤውሮጳውያን ዲፕሎማሰኛታት ነዚ ስክፍታ’ዚ ዝገልጹ ዘለዉ፣ ወተሃደራዊ ጉጅለ ሱዳን፣ ምስ መንግስቲ ኤርትራ ድሕሪ ዘካየዶ ርክብ’ዩ።
ከምዝፍለጥ ፕረዚደንት ኢሰያስ ምስ ኢትዮጵያ ድሕሪ ዝፈረሞ ዕርቀ-ሰላም፣ ዶባት ክልቲኤን ሃገራት ንግዚኡ ተኸፊቱ ድሕሪ ምጽንሑ፣ ካብ መንግስቲ ኤርትራ ብዝተወስደ ስጉምቲ ዳግም ተዓጽዩ እዩ።
ብኣንጻሩ፣ ኤርትራ ምስ ሱዳን ዘዳውባ ከባቢታት ክፉት ክኸውን ኣብ ስምምዕ ከምዝተበጽሐ ወግዓዊ ልሳን መንግስቲ ሱዳን የመልክት።
ንወተሃደራዊ ጉጅለ ሱዳን ዝመርሕ ዘሎ ለተናንት ጀነራል ዓብደል-ፋታሕ ኣልቡርሃን ምስ ፕረዚደንት ኢሰያስ ንምርኻብ ብዓርቢ 14 ሰነ ናብ ኣስመራ ከምዝተጓዘ ዝፍለጥ’ዩ።
ኣብቲ ርክብ፣ ናጻ ምንቅስቓስ ሰብን ንብረትን ከምኡ’ውን ቁጠባዊ ምትሕግጋዝ ኣብ መንጎ ክልቲኤን ሃገራት ኣብ ስምምዕ ከምዝተበጽሐ ይግለጽ።
ኣብቲ ርክብ፣ ኣብ ሱዳን ተፈጢሩ ዘሎ ፖለቲካዊ ቅልውላውን፣ ብህዝቢ ሱዳን ጥራይ ክፍታሕ ኣለዎ፣ ድሕሪ ምባል ፕረዚደንት ኢሰያስ፣ ስልጣን ኣብ ኢድ’ቲ ወተሃደራዊ ጉጅለ ክጸንሕ፣ መርገጺ መንግስቲ ኤርትራ ሙዃኑ ገሊጹ።
ብኣንጻሩ ኢትዮጵያን ሕብረት ኣፍሪቃን፣ ጉዳይ ሱዳን ብሰላማዊ መንገዲ ክፍታሕን ስልጣን ናብ ሲቪላዊ ምምሕዳር ክሰጋገርን ናይ ሽምግልና ተራ ክጻወቱ ሓቲቶም እዮም።
ኣብ ጉዳይ ሱዳን፣ ሓያሎ ሃገራት መምስ ረብሐአን ብዝዛመድ ንወተሃደራዊ ጉጅለን ንምንቅስቓስ ንናጽነትን ለውጥን ክድግፋ እየን ተራእየን።
ኤርትራን ኢትዮጵያን ከኣ እዚ ኣብ ጉዳይ ሱዳን ሒዘንኦ ዘለዋ ዝተፈላለየ መርገጺ፣ ነቲ ገና ተነቃፊ ዘሎ ዝምድነአን ብኣሉታ ከይጸልዎ’ዩ ዘሎ ስክፍታ እቶም ዲፕሎማሰኛታት።
=======================


text:
ሓዳስ መጽሓፍ “ማሕበር ህያው ኣምላኽ (ቅጺ-1)”
እዛ ብፓስተር ይስሃቅ ሓይልኣብ ብውሕሉል ላዛን ኣገባብን እተጻሕፈት መጽሓፍ እዚኣ ንቤተክርስትያን ኤርትራ ብሓፈሻ፡ ንነፍሲ ወከፍ ኣመንትን፡ ኣገልገልትን፡ መራሕትን ብፍላይ ብቐሊል ዘይግመት ተራ ኣለዋ።
እዛ መጽሓፍ እዚኣ እዞም ዝስዕቡ ኣበርክቶታት ክህልውዋ እዮም፥
እዛ መጽሓፍ እዚኣ እዞም ዝስዕቡ ኣበርክቶታት ክህልውዋ እዮም፥
- ኣብ ምህናጽን ምምልማልን "ብቑዓት ኣመንትን ኣገልገልትን መራሕትን" ዓብይ ተራ ኣለዋ።
- ኣብ ምድልዳል "ሕብረት ኣብያተ ክርስትያናት ኤርትራ" ተራኣ ዕዙዝ ክኸውን እዩ።
- ማሕበር ህያው ኣምላኽ ብቕኑዕ ማእዝን ንምቕናዕ ሕብረተሰብ ብሓደ ሸነኽ፡ ንዕዮ ወንጌል በቲ ሓደ፡ ምቹእ ሃዋህው ኣብ ምፍጣር "ጽልውኣ" እምብዛ ዓብይ እዩ።
- ኣብ ምስናቕ "ሚዛናዊ ፍልጠት" ንቕኑዕ ኣነባብራ ህይወት፡ እዛ መጽሓፍ እዚኣ ተራኣ ዕዙዝ እዩ።
- ብኣቃውማ ሰዋስዉን ልዙብ ኣውዳድቓ ቓላትን፡ እዛ መጽሓፍ እዚኣ "ንዕቤት ቋንቋ ትግርኛ" ተራኣ ወሳኒ እዩ።
ኣገልግሎት ምምሃር ቃል ሓቂ
ዕዩ ኣገልግሎት ምምሃር ቃል ሓቂ፡ ኣብ ምድላው መራሕትን ኣገልገልትን እቲ ህያው ቃል ኮይኑ፡ ንምህናጽ ማሕበር ክርስቶስ፡ ንቅድሳን ንኣገልግሎት ምዕጣቕ እዩ።
ትንተናዊ መጽናዕቲ መጽሓፍ ቅዱስ
ተኸታታሊ ስብከታት
ቤት ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስ ቃል ሓቂ
እዚ ቤት ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስ እዚ፡ ብኣገልግሎት ምምሃር ቃል ሓቂ ዝቘመን ዝካየድን ቤት ትምህርቲ እዩ። እቲ መርሓ-መደብን ራእይን ዕላማን እዚ ቤት ትምህርቲ እዚ ድማ፡ ምምሃር እቲ ህያው ቃል ሓቂ እዩ። ኣገልግሎት ምምሃር ቃል ሓቂ ኸኣ፡ ማሕበር ክርስቶስ ኤርትራውያን ኣብ ሰሜን ኣመሪካ የማናይ ኢዳ ዝሃበቶን (Endorsed) ኣብ ሰሜን ኣመሪካ ተመዝጊቡ ሕጋዊ መሰሉ ዝለበሰን ተጠቃሚ ዅሉ መሰል ዘይ-ረብሓዊ (Not-for-profit Section 501(c)(3) Of The Internal Revenue Code) ድርጅት ዝዀነን ኣገልግሎት እዩ። እዚ ቤት ትምህርቲ እዚ ኸኣ፡ ብፍላይ ነቲ ኣገልገልቲ ንምዕጣቕ ዝዓለመ ራእይ እዚ ኣገልግሎት ምምሃር ቃል ሓቂ እዚ ንኽፍጽም እተጀመረ ቤት ትምህርቲ እዩ።
መደብ ቤት ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስ ቃል ሓቂ
ቤት ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስ ቃል ሓቂ፡ ኣብ ክልተ ዓመት ዝውዳእ ትምህርትታት ዝህብ ቤት ትምህርቲ እዩ። እቶም ዝውሃቡ ትምህርትታት ድማ ዕስራ ዀይኖም፡ ዓሰርተው-ኣርባዕተ ኻባታቶም ኣርእስታዊ ትምህርትታት ስነ-መለኮት (Theological Studies)፡ እቶም ዝተረፉ ሽዱሽተ ኻባታቶም ድማ ትምህርትታት መጽሓፍ ቅዱስ (Biblical Studies) እዮም። ካብዚኣቶም እቶም ቀዳሞት ሾብዓተ ኣርእስታዊ ትምህርትታት ስነ-መለኮትን (Theological Studies) ሰለስተ ትምህርትታት ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስን (Biblical Studies)፡ ብድምር ዓሰርተ ትምህርትታት፡ ኣብቲ ቐዳማይ ዓመት ይውሃቡ። እቶም ዝተረፉ ሾብዓተ ኣርእስታዊ ትምህርትታት ስነ-መለኮትን (Theological Studies) ሰለስተ ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስን (Biblical Studies)፡ ብድምር ዓሰርተ ትምህርትታት ድማ፡ ኣብቲ ኻልኣይ ዓመት ይውሃቡ። እቶም ኣብ ነፍሲ ወከፍ ዓመት ዝውሃቡ ትምህርታት ከኣ፡ ኣኣብ ሓሙሽተ መቕርሕ (module) ተመቓሪሖም ይውሃቡ። ሓደ መቕርሕ (module) ድማ ሸሞንተ ሰሙናት እዩ። ነፍሲ ወከፍ ትምህርቲ ኸኣ፡ ኣብ ሰሙን ሰሰለስተ ስዓት እናወሰደ፡ ኣብ ሾመንተ ሰሙን ይውዳእ። ስለዚ እቲ ንሓደ ትምህርቲ እተመደበሉ ጊዜ፡ ብሰሙን ሾመንተ ሰሙን፡ ብመዓልቲ ዓሰርተው-ሽዱሽተ መዓልቲ፡ ብሰዓት ድማ ዕስራን-ኣርባዕተን ስዓት እዩ።
ቀዳማይ ዓመት፦
- ትምህርቲ ቕዱሳት ጽሑፋት
- ትምህርቲ ሰብን ሓጢኣትን
- ትምህርቲ ስነ-ኣፈታትሓ መጽሓፍ ቅዱስ
- ትንተናዊ መጽናዕቲ መልእኽቲ ኤፌሶን
- ትምህርቲ የሱስ ክርስቶስ ወዲ ህያው ኣምላኽ
- ትምህርቲ ስላሰ እግዚኣሄር
- ትምህርቲ ምድሓን
- ትምህርቲ ስላሰ እግዚኣብሄር ካልኣይ ክፋል
- ትምህቲ መንፈስ ቅዱስ
- ትንተናዊ መጽናዕቲ ትንቢት ዳንኤል
ካልኣይ ዓመት፦
- ትምህቲ ኪዳናትን መጋቢነታትን
- ትምህርቲ መጽሓፍ ዘፍጥረት
- ትምህርቲ ማሕበር ህያው ኣምላኽ
- ትንተናዊ መጽናዕቲ 1ይ ጢሞቴዎስ
- መልእኽቲ ሮሜ
- ትምህርቲ ቕዱሳንን ርኹሳትን መላእኽቲ
- መጽሓፍ ትንቢት ኢሳይያስ
- ትምህርቲ ስነ-መወዳእታ
- ካልቪንነትን ኣርመንነትን ኣብ መንጽር ቅዱሳት ጽሑፋት
- ታሪኽ ቤተ ክርስትያን


text:
Radio Erena: 14 December 2016
ኣብ ምርጫ ድሕሪ ምስዓሩ ካብ ስልጣን ምውራድ ሓንጊዱ ምስ ዝርከብ ፕረዚደንት ጋምብያ፣ ያሕያ ጃመህ ንምዝርራብ ኣርባዕተ መራሕቲ ሃገራት ምዕራብ ኣፍሪቃ ናብታ ሃገር ኣምሪሖም።
እቶም ናብ ጋምብያ ኣመሪሖም ዘለዉ ኣርባዕተ መራሕቲ ሃገራት ምዕራብ ኣፍሪቃ፣ ፕረዚደንት ላይበርያ ኤለን ጆንሰን ሰርሊፍ፣ ፕረዚደንት ናይጀርያ ሙሓማዱ ቡሃሪ፣ ፕረዚደንት ሰራልዮን አርነስት ባኢ ኮሮማን፣ ኣብ ዝተኻየደ ምርጫ ተሳዒሩ ካብ ስልጣን ኣብ ምውራድ ዝቀራረብ ዘሎ ፕረዚደንት ጋና ጆን ድራማኒ ማሃማን’ዮም።
እቶም መራሕቲ ኣባላት ሃገራት ኤኮዋስ ኣቀዲሞም ናብታ ሃገር ንምእታው መደብ እኳ እንተነበሮም፣ ፕረዚደንት ያሕያ ጃመህ ከዘራርቦም ፍቓደኛ ከይኮነ’ዩ ጸኒሑ።
ን22 ዓመታት ኣብ ስልጣን ዝጸንሐ ፕረዚደንት ጋምብያ፣ ያሕያ ጃመህ፣ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ዝተኻየደ ምርጫ እታ ሃገር ድሕሪ ምስዓሩ፣ ካብ ስልጣን ንምእላይ ብምሕንጋዱ፣ ኣብ ሃገር ናዕብን ግጭትን ከይጎሃሃረ ተሰጊኡ ኣሎ።
እቲ ፕረዚደንት ኣቐዲሙ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ ኣብ ምርጫ ከምዝተሳዕረ ብምርግጋጽ፣ ህዝቢ ኣብ ስልጣን ክቕጽል ካብ ዘይደለዮ፣ ክእለ ምዃኑ ብምሕባር፣ ነቲ ኣብቲ ምርጫ ዝተዓወተ መራሒ ተቃዋሚ ሰልፊ እንቋዕ ሓጎሰካ ክብል ወግዓዊ መግለጺ ሂቡ’ዩ።
እንተኾነ፣ እቲ ከም ኤችኣይቪ ኤይድስ ዝኣመሰሉ ሕማማት ብጸሎትን ካልእን ይፍውስ’የ ብምባል ዝፍለጥ ፕረዚደንት ጋምብያ ሓሳቡ ብምቕያር፣ ኣብቲ ምርጫ ምድንጋር ከምዝነበረ ብምጥቃስ፣ ካብ ስልጣኑ ከምዘይወርድን፣ ፕረዚደንታዊ ምርጫ ደጊሙ ክካየድን’ዩ ዝውጽዕ ዘሎ።
እቲ ቅድሚ 22 ዓመታት ብዕልዋ ናብ ስልጣን ዝመጸ ያሕያ ጃመህ፣ ንልዕሊ 20 ዓመታት ኣብ ስልጣን ተኾይጦም፣ ስልጣኖም ንህዝቢ ምርካብ ካብ ዝሓንገዱ 10 ዕሉላት መለኽቲ ሃገራት ኣፍሪቃ ምዃኑ ይፍለጥ።
ፕረዚደንት ኤርትራ ኣቶ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ’ውን ካብቶም ብዘይዝኾነ ምርጫ ንልዕሊ 25 ዓመታት ኣብ ስልጣን ዝርከቡ ቀዳሞት ሓሙሽተ መለኽቲ ሃገራት ኣፍሪቃ ብምዃኑ፣ በዚ ክብሪ’ዚ ንፕረዚደንት ጋምብያ ያሕያ ጃመህ በሊጹ ይርከብ።
=========================


text:
ፖለቲካዊ ዓውዲ ከም’ቲ ገለ ተበለጽትን ድኹማትን ፖለቲካ ማለት ሓሶት’ዩ። ፖለቲካ ናይ ጸለመን ምቅትታልን ዓውዲ’ዩ። “ፖለቲካን ኤሌትሪክን ብርሕቑ” ኣነ ኣብ ፖለቲካ ክኣቱ ኣይደልን …ወዘተ ክብሉ ዝገልጽዎን ዘመራስሕዎን ኣይኮነን። ፖለቲካ ትምህርትን ምርምርን ኣረኣእያን ተመክሮን ዝሓትት ኣብ ህይወት ዜጋታትን ህዝብታትን ወሳኒ ቀላሲ ተራ ዝጻወት ስነ-ፍልጠታዊ ዓውዲ’ዩ። ፖለቲካ ከመይ ማዕርነታዊ ሚዛን ብዝሓለወ ሓቢርካን ተኸባቢርካን ብሰላምን ብደሞክራስያዊ ኣገባብን ህይወትካ ከም እትመርሕ፣ ከመይ ከምተፍርን ከም ትከፋፈልን፣ ከመይ ከም ትሸይጥን ትሽምንትን ስልትን ስትራተጂን ቀሪጹ ጎደና ልምዓትን ዕቤትን ዘርኢ፡ ኣብ ህይወት ደቂ-ሰባት ፈጺሙ ዘይስገር ወሳኒ ዓውዲ’ዩ።
ንሓደ ዝተገፍዐን ዝተወጸዐን ህዝቢ ሓራ ንምውጻእ ዝካየድ ፖለቲካ፡ ናይ ብሓቂ ፖለቲካ ክኸውን ግን፡ ካብ ኣጀማምራኡ ማሕበራዊ መሰረቱ፡ ህዝባዊ ውግንናኡን ክበጽሖ ዝደለዮ ኣንፈትን ክንጸር ይግባእ። ኣብ ጉዕዞኡ ዘጋጥምዎ ናይ ኣረኣእያን ኣሰራርሓን ጉድለታት፡ ዝፍትሸሉን ዝእርመሉን ባህሊ ሰላማዊ ዘተ ሒዙ ክዓቢ ይግባእ። “ከም’ቲ ቆልዓ ብንእሱ ቆርበት ብርሕሱ” ዝበሃል፡ ፖለቲካ ዋላ መበገሲኡ ፍትሓውን ሕጋውን ሕቶ ይኹን ካብ ብንግሆኡ ብህዝባዊ ኣረኣእያን ኣሰራርሓን እንተዘይተገሪሑ፡ ሳዕቤኑ ከቢድ’ዩ። ንከተዕርዮ ነዊሕ ግዜ’ዩ ዝሓትት። ዘኽፍለካ መስዋእቲ ድማ መሪር’ዩ።
ከም’ቲ “ቆርበት ተበላሽያ ኣብምንታያ ኣብ ምስጣሓ ኣይብምስጠሓን ኣብ ምጥበሓ” ዝተባህለ፡ ርኡይ ናይ ደርባዊ ባህሪ፡ ህዝባዊ ፖለቲካዊ ኣረኣእያ፡ ስልትን ስትራተጂን ጉድለት ዝነበሮ ፍትሓውን ሕጋውን ሕቶ ሃገራዊ ነጻነትን ህዝባዊ ሓርነትን ሰውራ ኤርትራ፡ ርሑቕ ከይተጓዕዘ’ዩ ኣብ ውሽጣዊ ግርጭት ኣትዩ። ነቲ ናይ ሓሳብ ፍልልይ፡ ኣብ መንጎ ብዙሓት ዘጋጥም ባህሪያዊ ፍልልይ’ዩ። ነቲ ዘይተደላዪ ኣካላዊ ግርጭት ድማ “ ኣብ ስራሕ ዘሎ ሰብ ይዕንቀፍ” ኢልካ ከየካበድካ ብሓላፍነት ንምሕላፉ ተፈቲኑ። ህዝቢ ንዘርኣዮ ሓላፍነታዊ ትዕግስቲ ድማ ግቡእ ክብርን ክብደትን ክወሃቦ ነይርዎ። ብኣንጻሩ ግን ህዝቢ ከም ዘይፈለጥን ዘይምልከቶን ተቖጺሩ፡ “ገባር ደንባር” እናተባህለ ተሳቕይሉ። ዘይመትከላዊ ፖለቲካዊ ፍልልይን ርእይቶይ ብግዴታ ተቐበል ዝብል ስነ-መጎት ሓይልን ተቐቢልና ክነብረሉ ዝተዋህበና ተፈጥሮኣዊ ግድነት ክሳብ ዝመስል፡ ከም ጽላሎትና ምስና ይነብር ኣሎ። እዚ ከም ህዝቢ ብሓፈሻ፡ ነቶም ገዳይም ተጋደልትን ውድባትን፣ ፖለቲከኛታትን ምሁራትን ከሰክፍ ነይርዎ። ብኣንጻሩ፡ ክብሪ ዘይብሉ ዘሕፍር ክንሱ፡ ከም ክብሪ ተወሲዱ ካብኡ ንዘይምጻእ ድሌት ዘለዎ ብዝመስል መልክዑ ኣብ ዕንክሊል ይንበር ኣሎ። ከይዱ ከይዱ ብኣጋ ዘይተገርሐ ሱር ዝሰደደ ፖለቲካዊ ድኽነት ውጽኢቱ ከም’ዚ ክኸውን ድማ ግድን’ዩ።
ብርግጽ ኩሉ ፍትሓውን ህዝባውን ሕቶ ተሓንጊጥካ ዝጅመር ቃልሲ ለማጽ ኣይኮነን። ጎርብታት ዝበዝሖ’ዩ። ትሕዞ ኣረኣእያ ሽዑ ንሽዑ ምስ’ቲ ዝወፈርካሉ ፍትሓዊ ህዝባዊ ሕቶ ከም ዝሰማማዕ ጌርካ ክትቀርጾ፡ ትነብረሉ ዘለኻ ወድዓዊ ኩነታት፣ ባህሪ፣ ዓቕሚ፡ ልምዲ ነናቱ ግደ ከም ዘለዎ ኣየካትዕን። ኣብ’ቲ ቃልሲ ካብ ወርሒ ናብ ወርሒ ካብ ዓመት ናብ ዓመት እናተሰጋገርካ ኣብ ዝቐጸልካሉ ናይ ኣረኣእያን ኣሰራርሓ ለውጢ ዘይምግባር፡ ኣብ ዘይመትከላዊ፡ ዘይህዝባዊ፡ ዘይደሞክራስያዊ ኣረኣእያን ደማዊ ግርጭትን ጋም-ማን እናበልካ ምንባር ግን፡ ፈጺሙ መሕብኢ ዘይርከቦ ሚዛኑ ዝወረደ ማዕበያ ዝበደሎ ፖለቲካዊ ድኽነት ምዃኑ ኣይተሓትትን።
ካብ ተመክሮኡ ዘይመሃር፡ ብኣጋ ዘይተገርሐ ማዕበያ ዝበደሎ ኤርትራዊ ፖለቲካ፡ ከም’ቲ ገለ ኣቦታት “ከይንሰማማዕ ተሰማምዒና ኢና” ዝበልዎ እነሆ ዕድመ ሰውራና ኣስታት 60 ዓመት ኣቚጺሩ ክንሱ፡ ኩለንተናና ተዘሪጉ፡ መጻኢ ጉዕዞና ካበይን ብኸመይን ኣንፈቱ ኣጥፊኡ፡ ከም ልኡላውነት ዘለዎ ጥሙር ህዝብን ልኡላዊት ሃገርን ንቕጽል’ዶ ኣይንቕጽልን ሓደጋ ምብትታንን ፍርሰትን ኣንጸላልዩና ይርከብ።
ሰውራና መበገሲኡ ወጽዓን ጸረ ወጽዓን ስለ ዝኾነ፡ ዘኹርዕ ‘ምበር ዘሰክፍ ዘሕፍር የብሉን። ብብዙሕ መምዘኒንታት ኣብ’ቲ መጀመርታ ስለምንታይ ጽፉፍ ህዝባውን ደሞክራስያውን ኣረኣእያን ስጡም ውደባን ዘይሓዘ ክትብሎ ሚዛናዊ ክኸውን ኣይክእልን። ካብ ዝተበገሰሉ ድሕሪ ክልተ ሰለስተ ዓመት ናይ ኣረኣእያን ኣሰራርሓን ሕመቓቱ እናራገፈ፡ ብፖለቲካዊ ንቕሓቱ እናበሰለ፡ ውሽጣዊ ስኒቱ ድማ እንደልደለ ዘይምኻዱ ግን፡ ብዝኾነ ምኽንያት ዘይስገር ርእሲ ዘድንን ፖለቲካዊ ድኽነት’ዩ። ምስ ኩሉ ሕጸረታቱ ኣብ ወተሃደራዊ መዳይ ብዝተመዝገበ መስተንክር ዓወታት ክንሕበን ይግባእ። ኣብ ፖለቲካዊ መዳይ ከም ህዝቢ ተወኒኑ ዘሎ ብባዶ ሰለስተ (03) ዝምራሕ ዘይመትከላዊ፡ ዘይፍትሓዊ” ዘይህዝባውን ዘይደሞክራስያውን ኣብ ተራ ጽልኢ ዝተመሰረተ መን ከማና ዝብል ባዶ ጃህራን ግን ምስ ንውሓት ገድልና እናነጻጸርና ክንሓፍር ይግበኣና።
ድሕሪና ዝተወልዱ (ክሳብ’ውን ብገለ ወገናት ብትምክሕታዊ ኣረኣእያ ንሕና ምሂርናዮም ኣዕቢናዮም እናበሉ ዝጀሃርሎም) ፖለቲካዊ ውድባት እናወደቑን እናተስኡን ብፖለቲካዊ ንቕሓትን ብቕዓትን ኣበይ በጺሖም ኣለው? ኣብ ህዝቦም ኣስሪጸሞ ዘለው ህዝባውን ደሞክራስያውን ኣተሓሳስባ፣ ሕግን ስርዓት ተኸቲልካ ንመሰልካ ፊት ንፊት ናይ ምምጓት ባህሊ፣ ኣጣይሰሞ ዘለው ፖለቲካውን ሕጋውን ትካላት፣ ኣረጋጊጸሞ ዘለው ተነጻጻሪ ቁጠባዊ ዕቤት፣ ኣብ ከባቢና ፈጢረሞ ዘለው ኣወንታዊ ጽልዋ፣ ብዓለም ደረጃ ዘለዎም ተሰማዕነትን ተቐባልነትን ንሕና ታሕቲ ወይ ድሕሪት ንሳቶም ላዕሊ ወይ ቅድሚት ምህላውና ክበርሃልና ይግባእ።
ክሳብ ትማሊ ጌጋ ኣብ ርእሴ ጌጋ እናወሰኽና እንተመጺእና፡ ሎሚ ደው ኢልና ብሕልናና ድሕሪት ተመሊስና ዝመጻእናሉ ክንግምግም፡ ብዘይ ዝኾነ ምሽፍፋን ዝነበረና ጉድለት ተቐቢልና ክንእርም፡ ንሓድሽ ወለዶ ብሓድሽ መንፈስ፡ ብሓድሽ ኣረኣእያን ኣሰራርሓን ኣብ ጎንና ኣሰሊፍና፡ ብሓሳብን ብተግባርን ካብ ትማልን ክኒዮኡን ዝሓሸ ጽባሕ ንምምጻእ ክንረባረብ ኣለና። ፈውሲ ከም ዝተግብረሉ ኣብ ፖለቲካ ዝጸናሕናሉ ዕድመ እናቖጸርና ኣነ’ኮ ንሕና’ኮ እናበልና ኣብ ፍረ ዘይብሉ ተራ ህልኽ ተረግሪግና፡ ንሰርሕ ንዓቢ ለውጢ ነምጽእ ዘለና እንተመሲሉና ግን ፍጹም ተጋጊና ኣለና’ሞ ንተኣረም። ባህሪእና ኣረኣእያና ሕጋዊ ኣሰራርሓና ፖለቲካዊ ባህልና ቀይርና ንቀየር። ኣይፋል ኢልና በቲ ዝለመድናዮን ብንግሆኡ ዘይተገርሐ ፖለቲካዊ ባህሊ ክንቅጽል እንተመሪጽና ግን፡ ትርጉም ዘለዎ ታሪኽ ከይሰራሕና፡ ምስ ገበታ ወቐሳን ገበናን ባህሪያዊ ሞት ከርክበና ከም ዝኽእል ክስቆርና ይግባእ።
ካብ ዛራ ማና
12-06-2020


text:
ኣብ ትግራይ ብሰንኪ ይካየድ ዘሎ ወታደራዊ ግጭት ልዕሊ 30,000 ኢትዮጵያዊያን ካብ ትግራይ ናብ ሱዳን ሃዲሞም ኣለው ብመሰረት ወሃቢ ቃል ናይ ሕቡራት መንግስታት ላዕለዋይ ኮሚሽነር ስደተኛታት ባባር ባሎች።
ደቂ ኣንስትዮን ህፃውንትን ዝርከቡዎም በብማዕልቱ ልዕሊ 4,000 ስደተኛታት ህወቶም ንምድሓን ናብ ሱዳን ይውሕዝ ከምዘሎብምሕባር ምሉእ ሰብኣዊ ቅልውላው ኣጋጢሙ ስለዘሎግጭት ጠጠው ክብል፣ስቪላት ሓለዋ ክግበረሎምን ማሕበረሰብ ዓለም ድማ ንስደተኛታት ክሕግዝን ፀዊዖም ኣለው።
ኩነታት ኢትዮጵያዊያን ስደተኛታት ኣብ ሱዳን ክገለፁ ዝተሓተቱ ወሃቢ ቃል ትካል ስደተኛታት ሕቡራት መንግስታት ባባር ባሎች መብዛሕቲኦም ካብ ትግራይ ዝኾኑ ስደተኛታት ኣብቶም ዝሓለፉ ሸውዓት ማዕልታት ምብራቕ ሱዳን ኣትዮም ኣለውኢሎም።‘’ማዕልታዊዝኣቲ ዘሎ ስደተኛ ኣዚዩ ዝለዓለ እዩ።
ኣብ ማዕልቲ ብማእኸላይ ኣስታት 4,000 ስደተኛታት ይኣትው ኣለው’’ ክብሉ ገሊፆም።
ሰላም ናብቲ ንቡር ክምለስ ኩሎም ወገናት ኩሉ ተፃብኦ ጠጠው ከብሉዎ ኣለዎ፤ መሰላት ስቪላትሰባት ክኸበርንማሕበረሰብ ዓለም ድማ በብዕለቱ ኣሽሓት ስደተኛታት ትቕበል ንዘላ ሱዳን ክሕግን ኣለዎ ክብሉ መልእክቶም ኣሕሊፎም ወሃቢ ቃል ባባር ባሎች።


text:
ምኽሪ እንታይ ማለት እዩ፧
ጥዕና ከለና ኸ ናብ ሓኪም ምኻድ የድሊ ድዩ፧
ብዛዕባ ናይዚ ሃገር ኣብ ማሕበራዊ ኮነ ኣብ ናይ ጥዕና መዳያት ፈልማዊ ዝኾነ ኣንፈታት ክንህበክንን ናይ ነጻን ዘይወገናዊን ዝኾነ ምኽርን ሓበሬታን ብዛዕባ ጥንሲ ክንልገሰልክንን እዩ ድልየትና። ኣብ ጸገም ምስ ትህልዋ ወይ ውን ሓፈሻዊ ምኽሪ ምስ ትደልያ፡ ኣብ ብዙሓት ናይ ኣማኸርቲ ቦታ ኬድክን ሓገዝ ክትረኽባ ትኽእላ ኢኽን። ኣብ ጀርመን ከምዚ ዓይነት ተግባራት ዝውቱርን ልሙድን ምዃኑ ክንሕብር ንፈቱ።
1. ጥንሲ:
ዝኾነት ጓል ኣንስተይቲ ወይ ዝኾነ ወዲ ተባዕታይ ንስጋዊ ርክብ፡ ምቛም ስድራቤትን ጥንስን ዝምልከቱ ሕቶታት ኣስተምህሮ ክወሃብ ወይ ክትወሃብ (ብዓንቀጽ 2,1 SchKG) ምሉእ መሰል ኣለዎ ወይ ኣለዋ።
ኣብ ቁዋም እዛ ሃገር ሰፊሩ ከም ዘሎ ከኣ „ዝኾነት ኣደ ክንክንን ደገፈን ናይ ስድራቤታ ክግበረላ መሰል ኣለዋ“። ጥኑሳት ደቀንስትዮ ከኣ (እዚ ማለት ኣብ ነፍስ-ወከፍ 4 ሰሙን፡ ኣብተን መወዳእታ ክልተ ኣዋርሕ ከኣ ኣብ ክልተ ሰሙን) ናብ ሓኪም ወይ ኣውላዲት ብምኻድ ናይ ጥዕና መርመራታት ክግበረለን መሰል ኣለወን። ዘሕርሰ ሓኪም፡ ክኢላ ማማይ፡ ናይ ምውላድ ክንክን ኮርስ፡ ከምኡ ‘ውን ዝሓርስሉ ክሊኒክ ጥኑሳት ባዕለን ክመርጻ ይኽእላ እየን። ናይ ኣደነት ታሴራ ምስ ተዋህበን ድማ እንተ ወሓደ ሰለስተ ግዜ ናይ ኡልትራሻል (ብኮምፕዩተር ኩነታት ህጻን ኣብ ከብዲ መመርመሪ) መርመራ ይግበረለን።
ካብ መጀመርያ፡ ማለት ካብ ምውጣን ስድራቤት ኣብ እዋን ጥንሲ ዘሎ መስርሕ ክሳብ ውላድክን ሰለስተ ዓመት ዝገብር ኣገልጉሎትና ክትጥቀማ ትኽእላ ኢኽን። ናይ ኣታዊ ገንዘብ ጸገማት፡ ናይ ጥዕና ሕቶታት፡ ግጭት ምስ መጻምዲ፡ ናይ ገዛ ምድላይ ጸገማት፡ ናይ ኣላዪት ህጻን ሓገዛት፡ ኣብ ዕረፍቲ ግዜ ዝግበር ናይ ስድራቤት ንጥፈታት፡ ናይ ማማይ ክፍሊ ምፍራሽ፡ ኣቐዲምካ ዝግበር ናይ ወረቓቕቲ ጉዳያት...ወዘተ ዝኣመሰሉ ጉዳያት ምስ ዝህልወክን ኣበይ ኬድክን እንታይ ሓገዝ ክትገብራ ከም ትኽእላ ነማኽር።
ድሕሪ ምሕራስክን ድማ ካብ ምምሕዳር ከተማ ናይ ህጻን ክብረ መዝገብ ወረቐት ክወሃበክን እዩ። ብድሕሪ እዚ ድማ በታ ኣላይትኽን ክትከናኸና ኢኽን ከምኡ ‘ውን ቀጻሊ ዝኾነ ጥዕናዊ መርመራታት ንህጻንክን ክግበር እዩ። ቤት ጽሕፈት መንበርን ስደትን፡ ማሕበራዊ ኣገልግሎትን ኢሚግረሽንን ድማ ናይዚ ክብረ መዝገብ ቅዳሕ ወረቐት ክትህብዎም ኣለኩም።
2. ግጭት ኣብ እዋን ጥንሲ:
ሓደ ሓደ እዋን ጥንሲ ዘይምቹግ ኩነታት ይፈጥር እዩ። ምናልባት ሓቦኽን ትጽንቅቓሉ ግዜን ትደኽማሉ ግዜን ሓገዝ ትደልያሉን ክኸውን ይኽእል እዩ ትገብርኦ ይጠፍኣክን ብፍርሂ ውን ክትወሓታ ትኽእላ ኢኽን።
ኣብ ከምዚ ኩነታት እምበኣር ንሕና ግዜ ወሲድና ንኹነታትክን ብዘይ ዝኾነ ውጽኢታዊ መኽሰብ ምኽሪ ንልግስ ከምኡ ‘ውን ጉዳይክን ብምስጢር ንዕቅብ። ጎኒ ጎኑ ከኣ ምስ ውላድክን ትኸድኦ ጥጡሕ መገዲን ዝተፈላለዩ ሓገዛትን ነናድን ነበርክትን። ኣብተን ናይ መጀመርያ ዘለዋ 12 ሰሙናት ጥንስኽን ከተስድደኦ ምስ ትደልያ፡ ብሕጊ መሰረት ኣብ ብመንግስቲ ዝተረጋገጸ ናይ ጥንሲ ኣማኸርቲ ኬድክን ፍቓድ ከተውጽኣ ኣለክን። ኣብ መንጎ እቲ ናይ ምኽሪ ዝርርብን ምስዳድ ጥንሲ ዘሎ ግዜ ድማ ካብ 3 መዓልቲ ክሓልፍ የብሉን። ብድሌትክን ከኣ ድሕሪ እቲ ምኽሪ እቲ ዘድሊ ምስክር ወረቐት ክወሃበክን እዩ። እቲ ናይ ጥንሲ ምስዳድ መስርሕ ወይ ብመድሃኒት ምውሓጥ ወይ ድማ ብኦፐረሽን ዝዓይነቱ ኣገባባት እዩ ዝሰላለል። እዚ ግን ሓኪም ጥራይ እዩ ዝውስኖን ዘተግብሮን። ድሕሪ ምስዳድ ጥንሲ እውን ምኽርን ሓበሬታን ካባና እንተ ደሊኽን፡ ኣብ ዝኾነ እዋን ክንተሓባበረክን ድልዋት ኢና።
3. ቅድሚ ምሕራስ ዘሎ መርመራታት:
ኣብ እዋን ጥንሲ፡ እቲ ኣብ ከብዲ ዘሎ ህጻን ዝኾነ ጸገማትን ሕማማትን ንኸይህልዎ ንምፍላጥ ብናትክን ናይ ደቀንስትዮ ሓኪም ዝግበር መርመራታት (Pränataldiagnostik) ዝበሃል ኣሎ። እዚ መርመራታት ንዓኽን ወይ ኣቕሳኒ ወይ ከኣ ኣሻቓሊ ክኸውን ይኽእል እዩ። ስለዚ ብዛዕባ ከምዚ ዝኣመሰሉ መርመራታት ንምውሳን እውን ብዘድሊ ሓበሬታታት ምኽሪ ክንህበክን ንኽእል ኢና (ናይ ክፍሊት!)
እቲ ኣብ ከብድኽን ዘሎ ህጻን ዝኾነ ጸገማት ምስ ዝህልዎ ድማ፡ ጽዑቕ መርመራታትን ምድላዋትን ናይቲ ሕሙም ህጻን ሓቢርና ንገብር። ብሰንኪ እቲ ጸገማት ጥንስኽን ክቋረጽ (ክስደድ) ምስ ትደልያ ድማ ነቲ ከቢድ ውሳኔን ጽንኩር ግዜን ክትብድህኦ ኣብ ጎንኽን ጠጠው ንብል።
4. ስእነት ውላድ ብዘይ ድሌት:
ኣብዚ ሃገር ዑቕባ ምስ ትሓታ መጀመርያ ስሩዕ ናይ ህይወት መድሕን ውሕስነት ኣይኮነን ዘለክን። ሃንደበታዊ ወይ ከቢድ ሕማም ምስ ዘጋጥመክን ጥራይ ኢኽን ብነጻ ክትሕከማ ትኽእላ። ብተወሳኺ እውን ጥኑሳት ኣንስቲ፡ ግዳይ ኲናት ወይ ግፍዒ ዝኾኑ ሰባት ከምኡ ‘ውን ስንክልና ዘለዎም ሰባት እውን ፍሉይ ክንክን ይግበረሎም እዩ። ውላድ እንተ ኣብዩክን እሞ ኸኣ ብሕክምናዊ ኣገባብ ክትጠንሳ ደሊኽን ግን እቲ ኩሉ ወጻኢታት ሕክምና ምስ ክብሩ ካብ ጁባኽን ክትሽፍንኦ ኣለክን። ክሳብ እቲ ስሩዕ ናይ ህይወት መድሕን ዝወሃበክንን ሕክምናዊ መስርሕ ትጅምራን ግን ብርትዓዊ ዋጋ እቲ ጸገማት ንክፍለጥ፡ ንኣብነት ምክትታል ናይ ጽግያት ስሩዕ ዙረት ፡ ኡልትራ ሳውንድ፡ ናይ ሆርሞን መርመራ፡ ብቕዓት ዘርኢ በዓል ቤትክን ... ወዘተ ከተዘውትራ ትኽእላ ኢኽን። ኣብዚ ግን እቲ መጻምድትኽን ወዲ ተባዕታይ እውን ብልክዕ ከማኻን ክምርመር ኣለዎ። ምኽንያቱ ናይ ዘይምውላድ ተኽእሎ ብደቅንስትዮ ጥራይ ዘይኮነ ብደቅተባዕትዮ እውን በተዛማዲ ኣገባብ ስለ ዘጋጥም። ኣብቲ ንሕና ንህቦ ምኽሪ ብዛዕባ ምምካን ኮነ ምጽጋይ፡ ናይ ኣካላዊ ኣገባባት፡ ከምኡ ድማ ብዛዕባ ዕድላትን ሳዕቤናትን ሕክምና ሓበረታታት ትረኽቡ ብተወሳኺ ድማ ብሰንኪ ናይ ምውላድ ጸገማት ዘጋጥሙ ከም ሓዘን፡ ሕርቃን፡ ቅንኢ፡ ስምዒት ገበነኛ ምዃን፡ ጸቕጢ ናይ ስድራቤት፡ ግጭት ኣብ ሓዳር፡ ናይ መጻኢ ራኢን ኣማራጺታትን ከመይ ጌርኩም ትምክትዎ ትምህርቲ ነቕስም።
5. ማህረምቲ / ጭኮና:
ደቀንስትዮን ደቂ ተባዕትዮን ኣብ ጀርመን ሓደ መሰል እዩ ዘለዎም። ዝኾነ ዓይነት ኣካላዊ ማህረምቲ ኮነ ስነ-የእምራዊ ጭኮና ንደቀንስትዮ፡ ንደቂ ተባዕትዮ ወይ ንህጻናት ዋላ እውን ኣብ ሓዳርን ስድራ-ቤትን እንተኾነ ኩልኩልን ዘቕጽዕን እዩ። ከምዚ ምስ ዘጋጥመኩም ናብቶም ኣማኽረቲ ሰራሕተኛታትና ኪዱ፡ ምስጢራዊ ዝኾነ ሓገዝን ክንክንን ክንገብረልክን ኢና። ኣብ ህጹጽን ኣስጋእን ዝኾነሉ እዋን ድማ በዛ ናይ ናጻ ክፍሊት ቁጽሪ ተሌፎን 08000 116016 ደዊልክን ምስጢራዊ ዝኾነ ኣስተምህሮታት ብዝተፈላለየ ቋንቋታት ክትረኽባ ትኽእላ ኢኽን።
6. ምስጢራዊ:
እንታይ ከም ትገብራ እንተ ጠፊኡክን፡ ጥንስኽን ክትሓብኣ ተገዲድክን ወይ ውን እንተ ኸፍእስ ንበይነይ ከዕብዮ እየ ውላደይ ትብላ ኮይንክን፡ ብዕቁብ ምስጢር ከመይ ጌርክን ከም ትሓርሳ ምሳና ክትማኸራ ትኽእላ ኢኽን።
ውላድክን ሕክምናዊ ክንክን እንዳ ኣማላእክን ክትሓርሳ ትኽእላ ኢኽን። ስምክን ምጥቃስ እውን ኣየድልየክንን እዩ። ኣብ ቅድሚ ሕርሲን ድሕሪ ሕርሲን ዘሎ ግዜ ከኣ ንሕና ኣብ ጎንኽን ኮይና ነማኽረክንን ንሕግዘክን። ኩሉ ዘድሊ ዘበለ ሓገዛት እውን ካባና ትረኽባ። መሰላትክን መሰል እቲ ህጻንን እውን ዝተማልእ እኸውን። ኩነታት መነባብሮ መዋጽኦ ዘይብሉ ኮይኑ እንተ ተሰሚዑክን ድማ ኣብቲ ሚስጢራዊ ሕርሲ እኹል እዋን ኣለክን ክትሓስባሉ። ኩነታት ፍጹም ዘይጥዑም ኮይኑ እንተ ተሰሚዑክን ውላድክን ናብ ጥዑማት ወለዲ ክወሃብ ይከኣል እዩ። እንተ ተጠራጢርክን ድማ (ካብ ሕርሲ ጀሚርክን ክሳብ ናይ ሞግዚት ስምምዕ ትፈራረማ) ውላድክን ክትዕቅባ ኣብ ዝኾነ ሰዓት ሓሳብክን ክትልውጣ ትኽእላ ኢኽን። ኣብዚ ከቢድ ውሳኔታት ድማ ንሕና ኣብ ጎንኽን ኮይና ንሕብሕበክን! (ብዝተፈላለዩ ቋንቋታት ዝግበር ናይ ሓገዝ ተለፎን 0800 4040020).
ማሕተም ክፍሊ ኣማኸርቲ፡ ቀጻሊ ቆጸራና፡ መዘከርታ ጽሑፍ


text:
Radio Erena: 10 June 2019
መራሕቲ ኤርትራን ግብጽን፣ ካብ ሕብረት ኣፍሪቃ ተገሊሉ ንዝርከብ ወትሃደራዊ ባይቶ ሱዳን ንምሕጋዝ ከምዝዘተዩ ዲፕሎማስያውያን ምንጭታት ሓቢሮም።
እቶም መራሕቲ፣ ኣብዚ ሳልስቲ’ዚ ኣብ ግብጺ ኣብ ዘካየድዎ ርክብ፣ ብዛዕባ ህሉው ኩነታት ቀርኒ ኣፍሪቃ፣ ብፍላይ ድማ ኣብ ጉዳይ ሱዳን ብምትኳር’ዮም ተመያይጦም።
ግብጺ ኣቐዲማ፣ ምስ ስዑዲ ዓረብን ሕቡራት ኢማራትን ብምውጋን፣ ንወትሃደራዊ ባይቶ ሱዳን ዘለዋ ደገፍ ከተረጋግጽ እንከላ፣ ኤርትራ ድማ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ዘውጽኣቶ፣ ንመርገጺ ሕብረት ኣፍሪቃ ኣብ ጉዳይ ሱዳን ብምንቃፍ፣ ምስ ‘ተን ሃገራት ዓረብ ከምዝወገነት ዝእንፍት መግለጺ ምዝርጋሕ ይፍለጥ።
መራሕቲ ግብጽን ኤርትራ፣ ንወትሃደራዊ ባይቶ ሱዳን ንምድጋፍ ዘተ ዘካየዱ፣ ንመርገጺ ሕብረት ኣፍሪቃ እትድግፍ ኢትዮጵያ፣ ኣብ መንጎ ወትህደራዊ ጉጅለን ተቕወምቲ ሰልፍታትን፣ ዝወሰደቶ ናይ ምቅርራብ ተበግሶ ከምዘይተዓወተ ኣብ ዝግለጸኩ ዘሎ ዕለታት’ዩ።
እቲ ወትሃደራዊ ጉጅለ ንኹሎም እቶም ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ናይ ምቅርራብ ዘተ ዝተሳተፉ መራሕቲ ፖለቲካውን ሰልፍታትን ድሕሪ ኣሲርዎም ይርከብ።
ወትሃደራዊ ባይቶ ሱዳን፣ ስልጣኑ ኣብ ዝሓጸረ ግዜ ናብ ሲቪላዊ መንግስቲ ከሰጋገር ክጽውዕ ዝጸንሐ ሕብረት ኣፍሪቃ፣ እዚ ክሳብ ዝትግበር ንሱዳን ካብቲ ሕብረት ገሊሉዋ ኣሎ።
እዋናዊ ኣቦ መንበሩ፣ ፕረዚደንት ግብጺ ዓብደልፈታሕ ኣል ሲሲ ዝኾነ ሕብረት ኣፍሪቃ፣ ንወትሃደራዊ ባይቶ ሱዳን፣ ካብ ኣባልነቱ ምድስካሉ፣ ኣመሪካን ሃገራት ሕብረት ኤውሮጳን ንዝርከብአን ሓያሎ ሃገራት ደገፈን ሂበናሉ።
እንተኾነ፣ እዚ ናይ ሕብረት ኣፍሪቃ ስጉምቲ፣ ንኣቦ መንበር ናይቲ ሕብረት ዝኾነ ፕረዚደንት ግብጺን፣ ካብቲ ሕብረት ንኣስታት 20 ዓመታት ተነጺሉ ዝርከብ ፕረዚደንት ኢሳይያስን ከምዘየሐጎሶም፣ ካብ መግለጺታት እተን ሃገራት ምርዳእ ይከኣል።
ግብጺ፣ ምስ ስዑዲ ዓረብን ሕቡራት ኢማራትን ብምዃን፣ ነዚ እብ ድሮ ዒድ፣ ልዕሊ 110 ሰለማውያን ሰባት ዝቐዘፈ ወትሃደራዊ ጉጅለ ዝድግፋሉ ዘለዋ ምኽንያት፣ ምስ ቱርኪን ቀጠርን ዝጸንሐ ዝምድና ሱዳን ክብተኽ ካብ ዘለወን እምነት ምዃኑ ተንተንቲ የረድኡ።
ፕረዚደንት ኢሳይያስ፣ ድማ ነዚ ወትህደራዊ ጉጅለ ሱዳን ከምዝድግፍ ዝድግፍ መግለጺ ዘውጽኣሉ፣ ምስዘን ሓያሎ ምወላታት ዝገብራሉ ዘለዋ ሃገራት ዓረብ ስለዝወገነ ጥራይ ምዃኑ ይጥቐስ።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ ወትሃደራዊ ጉጅለ ሱዳን፣ ስልጣኑ ናብ ሲቪላዊ መንግስቲ ከሰጋግር ዝጽውዕ ኣድማ ብዝሎኣለ መልክዑ ይቕጽል ኣሎ።
እቲ ትካላት ብምዕጻውን ስራሕ ደው ብምባልን ዝካየድ ዘሎ ኣድማ፣ ነታ ብቁጠባ ተዳኺማ ዘላ ሱዳን ብዝበኣሰ የሰናኽላ ከምዘሎ ተንተንቲ የረድኡ።
ሓይልታት ጸጥታ ናይቲ ወትሃደራዊ ጉጅለ ኣብ ልዕሊ ኣድማ ዘካይዱ ዘለዉ ዜጋታት እታ ሃገር ብዝኸፈትዎ ቶኽሲ ብሰንበት 9 ሰነ ብውሕዱ ኣርባዕተ ሰባት ቀቲሎም።
===================


text:
256 ኣባላት ሃገራዊ ዋዕላ ንዘተ የመን ኣብ ኤርትራ ተታሒዞም ዘለዉ የመናውያን ገፈፍቲ ዓሳ ንኽልቐቑ ፕረዚደንት ዓብዲ ሮቦ መንሱር ሓዲ ሕጋውያን ዲፕሎማስያውን ጻዕርታቱ ከሐይል ጸዊዖም።
እቲ ኣብ ሓያሎ እዋናዊ ጉዳየት የመን ብፍላይ ድማ ኣብ ጉዳያት እቲ ተኣፋፊ ኮይኑ ዘሎ ሰሜናዊ ክፋል እታ ሃገርን ምስግጋር መንግስትን ክዝቲ ዝቖመ ሃገራዊ ዋዕላ ንዘተ፣ ኣብ ናይ ዝሕእለፈ ኣጀንድኡ ካብ ዘልዓሎም ነጥብታት፣ መንግስቲ የመን ንጉዳይ እቶም ኣብ ኤርትራ ተታሒዞም ኣለዉ ዝበሎም የመናውያን ገፍፍቲ ዓሳ ቆላሕታ ሂቡ ክሰርሓሉ ጠሊቡ።
ድሕሪ’ቲ ኣባላት ሃገራዊ ዋዕላ ንዘተ የመን ዘቕረብዎ ጻውዒት፣ ቀዳማይ ሚኒስተር የመን መሓመድ ሳሊም ባሲንደዋ ኣብታ ሃገር ንዝርከብ ኤርትራዊ ዲፕሎማሰኛ ኣቶ መሕእመድ ሓማድ ኣብ ቤት ጽሕፈቱ ጸዊዑ ከምዘዘራረቦ ብሬድዮ ኤረና ምግላጹ ኣይርሳዕን።
ሃገራዊ ዋዕላ ንዘተ ኣብቲ ናብ ፕረዚደንት የመን ኣቕሪብዎ ዘሎ ጠለብ፣ እቶም ንነዊሕ እዋን ኣብ ኤርትራ ተታሒዞም ዘለዉ የመናውያን ገፈፍቲ ዓሳ ክፍትሑን ካሕሳ ክወሃቦምን ተማሕጺኑ።
ኣብ ኤርትራ ህይወቶም ናይ ዝሓለፈ የመናውያን ገፍፍቲ ዓሳ’ውን ሬስኦም ናብ ስድራቤታቶም ንምምላስ መንግስቲ የመን ክደፍኣሉ ሓቲቱ።
እቲ ሃገራዊ ዋዕላ ኣብቲ ናብ ፕረዚደንት የመን ዝልኣኾ ደብዳቤ ኣብ መወዳእታ፣ ኣብ ኤርትራ 420 የመናውያን ተታሒዞም ኣብ ከቢድ ናይ ጉልበት ስራሕ ተጸሚዶም ከምዘለዉን ብምዝኽኻር፣ ብምልኦም ክፍትሑን ድሕሪ ደጊም ድማ ኣብ ክሊ ማያት የመንን ኤርትራ ከምዚ ዓይነት ክስተት ከየጋጥምን መንግስቲ የመን ነባሪ ፍታሕ ከናዲ ተላብዮም።
ብወገን መንግስታት ኤርትራ የመንን ኣብዚ ነጥቢ ዘተኮረ ዝርርብ ይካየድ እኳ እንተኾነ፣ ዝርዝር ናይቲ ዘካየድዎ ዝርርብ ግና ክፍለጥ ኣይተኻእለን።
ብፍላይ መንግስቲ ኤርትራ፣ ነቲ ብወገን የመን ዝቐረብ ዘሎ ተደጋጋሚ ክሲ ኣምልኪቱ ዝኾነ ሓበሬታ’ውን ኣይሃበሉን።
===================================


text:
Radio Erena: 06 July 2021
ኣብ ኤርትራ ኣብ ታዕሊም ዝነበሩ ሶማላውያን ኣብ ትግራይ ኣብ ዝተኻየደ ኵናት ከምዝተሳተፉ ኣመሪካ ከተረጋግጽ ከምዝኽኣለት፣ ተሓጋጋዚ ጸሓፊ ጉዳያት ወጻኢ ኣመሪካ ኣብ ኣፍሪቃ፣ ሮበርት ጎደክ ገሊጹ።
እቲ ላዕለዋይ በዓል ስልጣን ኣመሪካ ነዚ ዝገለጸ፣ ናይ ሶማል መበቆል ዘለዋ፣ ህብብቲ ኣባል ባይቶ ኣመሪካ፣ ኢልሃም ዑመር፣ ድሕሪ ዘቕረበትሉ ሕቶ ምዃኑ ሶማል ኣልዮም ዝተባለት ማዕከን ዜና ሓቢራ።
መንግስቲ ሶማል፣ ኣባላት ፖሊስ ንኸሰልጥን ዜጋታቱ ናብ ኤርትራ ንኽልእኽ ዝኸተሞ ስምምዕ፣ ንኣመሪካ ከምዝበጽሓ ዝሓበረ እቲ በዓል ስልጣን፣ ድሒሩ ግና እቶም ሶማላውያን ኣብ ኢትዮጵያ ናብ ዝተወልዐ ኵናት ከምዝኣተዉ ኣፍሊጡ።
ሶማላውያን ወትሃደራት፣ ኣብ ኵናት ትግራይ ከምዝተሳተፉ ኣቐዲሙ ዝቐረበ ጸብጻብ ሕቡራት ሃገራት ገሊጹ።
መንግስቲ ርእሰ ምምሕዳር ፑንትላንድ ብወገኑ፣ ኣብ ኤርትራ ካብ ታዕሊም ሃዲዶም ዝበሎም ሶማላውያን ወትሃደራት፣ ኣብ መደበር ቴሌቪዥን ኣቐሪቡ’ዩ።
ፕረዚደንት ሶማል፣ መሓመድ ፋርማጆ፣ ብዛዕባ’ቶም ናብ ኤርትራን ንታዕሊም ዝተላእኩ ይኹን ኣብ ኵናት ትግራይ ዝተሳተፉ ሶማላውያን ወግዓዊ መብርሂ ክህብ፣ ብወለዲ፣ ኣባላት ባይቶን ተቓወምቲ ሰልፍታትን ጸቕጢ ይካየደሉ ኣሎ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ሶማል፣ መሓመድ ሑሰን ሮብለ ብወገኑ፣ ነቲ ጉዳይ እተጻሪ ኮሚተ ኣቝሙ ይርከብ።
እታ ብሚኒስተራት ምክልኻልን ውሽጣዊ ጉዳያትን፣ ጠቕላሊ ሓለቓ ስታፍ ሰራዊት ሶማል ከምኡ ድማ ኣምባሳደር ሶማል ኣብ ኢትዮጵያ ዝቖመ ኮሚተ፣ እተካይዶ ዘላ ምጽራይ ምስ ዛዘመት፣ ናብ ህዝቢ ወግዓዊ ጸብጻብ ከተቕርብ’ያ።
=================


text:
ህቡብ ፓኪስታናዊ ተጣባቒ ሰብኣዊ መሰላት ኣንሳር ቡርኒ፣ ደሃይ’ቶም ኣብ ኤርትራ ከምዝተሰወሩ ዝንገረሎም 8 ፓኪስታናውያን ንምርካብ፣ ናብ ኤርትራ ክጎዓዝ ምዃኑ ኣፍሊጡ።
ኣብ 1993 ብኢትዮጵያ፣ ጂቡቲ ኣቢሎም ናብ ኤርትራ ምስኣተዉ ዝተሰወሩ ሸሞንተ ፓኪስታናውያን፣ ዕላምኦም ሃይማኖት ምስልምና ንምስባኽ ከምዝነበረ ይንገር።
ጋልፍ ቱደይ ነዚ ጉዳይ ብዝምልከት ኣብ ዘስፈሮ ጸብጻብ፣ ኣንሳር ቡርኒ፣ ኣብ ዱባይ ምስ ዝተፈላለዩ ዲፕሎማሰኛታትን ፖለቲከኛታትን ርክብ ከካይድ ከምዝቐነየን፣ ናብ ኤርትራ ንምእታው ቪዛ ሓቲቱ ከምዘሎን ኣፍሊጡ።
እቲ ተጣባቒ ሰብኣዊ መሰላት ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ ነቶም ኣብ ቤት ማእሰርቲ ኤርትራ ንዓመታት ዝማሰኑ ፓኪስታናውያን ናጻ ወጺኦም ናብ ዓዶም ክመልሶም ድልዱል እምንቶ ከምዘለዎ ሓቢሩ።
ንሱ ብተወሳኺ፣ እቶም ኣብ ኣስመራ ኣብ ዝርከብ መስጊድ ኻልድ ቢን ዋሊድ እንከለዉ ዝተቐየዱ ዜጋታት ፓኪስታን ከምዝሞቱ ብተደጋጋሚ ክግለጽ’ኳ እንተጸንሐ፣ ኣብ ኣስመራ ዝነበራ ዘይመንግስታዊያን ትካላት ናብ ስድራቤት’ቶም ግዳያት መልእኽቲ ከምዘመሓላለፋን፣ እቶም ሸሞንተ ፓኪስታናውያን ከኣ ገና ኣብ ቤትማእሰርቲ ብህይወት ከምዘለዉን ኣረጋጊጸን’የን ክብል ኣፍሊጡ።
እቲ ኣብ ዋሺንግተንን ለንደንን ቤት ጽሕፈት ዘለዎ ተጣባቒ ሰብኣዊ መሰላት፣ ምስ መንግስቲ ኤርትራ ዝግበር ዝርርብ ቀሊል ከምዘይከውን ኣሚቱ።
ነዚ ጉዳይ’ዚ ብዝምልከት ካብ መንግስቲ ኤርትራ ዝወጸ ዝኾነ ሓበሬታ የለን።
ኣንሳር ቡርኒ፣ ደሃይ’ቶም ኣብ ኤርትራ ከምዝተሰወሩ ዝንገረሎም 8 ፓኪስታናውያን ንምርካብ ይሕልን
ህቡብ ፓኪስታናዊ ተጣባቒ ሰብኣዊ መሰላት ኣንሳር ቡርኒ፣ ደሃይ’ቶም ኣብ ኤርትራ ከምዝተሰወሩ ዝንገረሎም 8 ፓኪስታናውያን ንምርካብ፣ ናብ ኤርትራ ክጎዓዝ ምዃኑ ኣፍሊጡ።


text:
Radio Erena: 25 July 2019
ኣብ ሱዳን፣ ፈተነ ዕልዋ ኣካይዶም ዝተባህሎም፣ ጠቕላሊ ሓለቓ ስታፍ ጀነራል ሓሺም ዓብደል ሙጣሊብ ኣሕመድ ዝርከቦም ውትሃደራውያን መኮናት ከምዝተኣስሩ ወትሃደራዊ ባይቶ እታ ሃገር ኣፍሊጡ።
ኣብቲ ኣብ 11 ሓምለ ተኻይዱ ዝተባህለ ፈተነ ወትሃደራዊ ዕልዋ፣ ብዘይካ ኣባላት ሰራዊትን ሃገራዊ ድሕነትን፣ መራሕቲ እስላማዊ ምንቅስቓሳትን ኣባላት ሰልፊ ፕረዚደንት ነበር ዑመር ሓሰን ኣልበሺር ነበረን’ውን ከምዝተሳተፉ ኣገልግሎት ዜና ሱዳን ንመግለጺ እቲ ወትሃደራዊ ባይቶ ብምጥቃስ ሓቢራ።
ወትሃደራዊ ባይቶ ሱዳን፣ ክልተ ቅነ ድሕሪ’ቲ ተኻይዱ ዝተባህለ ፈተነ ዕልዋ’ዩ ወግዓዊ መግለጺን ዝርዝር ኣስማት ናይቶም ኣብቲ ዕልዋ ተኣኣቲፎም ዝበሎም ሰባትን ዘውጽእ ዘሎ።
ንሱዳን ን30 ዓመታት ዝመርሐ ዑመር ሓሰን ኣልበሽር ብህዝባዊ ናዕቢ ድሕሪ ምእላዩ፣ ወትሃደራዊ ጉጅለ ስልጣን ንምሓዝ እኳ እንተተጋየየ፣ ፖለቲካውያን ሰልፍታትን ሲቪካውያን ማሕበራትን ብሓባር ብዝወደብዎ ህዝባዊ ተቓውሞ ግና ፣ እቲ ጉጅለ፣ ብምርጫ ሲቪላዊ መንግስቲ ክሳብ ዝትከል፣ ካብ ክልቲኦም ወገናት ዝተዋጽአ ግዝያዊ መንግስቲ ንምቛም ክሰማማዕ ተገዲዱ ኣሎ።
ይኹን’ምበር ኣብዚ ናይ ሰለስተ ዓመታት ናይ ግዝያዊ መሰጋገሪ መድረኽ፣ ሱዳን፣ ከም ዝቐደምን ከም ጎረባብታን ናብ ወትሃደራዊ ምልኪ ዶ ወይስ ናብ ጎደና ደሞክራሲ ክትስጉም’ያ ዘተኣማምን ኩነታት ከምዘየለ ተንተንቲ ፖለቲካ እታ ሃገር የረድኡ።
========================


text:
Radio Erena: 07 January 2021
ብጸሓፊ ክፍሊ ሃብቲ ሃገር፣ ስቴቨን ምኑሺን ዝምራሕ ላዕለዋይ ልኡኽ ምምሕዳር ትራምፕ ኣብ ሱዳን፣ ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ንምክያድ ብረቡዕ 6 ጥሪ ናብ ካርቱም ኣትዩ።
እቲ ልኡኽ፣ ኣብ ሱዳን ኣብ ዝጸንሓሉ፣ ብዛዕባ ሕውየት ቁጠባ ሱዳን፣ ኣመሪካ ክትልግሶ መዲባ ዘላ ኣስታት 700 ሚልዮን ዶላርን፣ ጉዳይ እቲ ምስ ኢትዮጵያን ግብጽን ከሰማምዕ ዘይክኣለ ኣጠቓቕማ ናይልን ዲጋ ተሃድሶን ብምዝልከት ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ዓብደላ ሓምዶክ ከምእተዘራረበ ተሓቢሩ።
ቅድሚ ናብ ሱዳን ምእታዉ፣ ኣብ ግብጺ ተመሳሳሊ ዑደት ዘካየደ ጸሓፊ ሃብቲ ሃገር ኣመሪካ፣ ምስ ፕረዚደንት ዓብደልፈታሕ ኣል ሲሲ ኣብ ዝገበሮ ርክብ’ውን ብዛዕባ’ቲ ብመንጎኝነት ኣመሪካን ባንክ ዓለምን ተጀሚሩ ዝነበረ፣ ብተቓውሞ ኢትዮጵያ ግና ዘይተዓወተ ተበግሶ ዘተ ኣብ ኣጠቓቕማ ናይል ብዕምቆት ከምዝተመኻኸሩ ተሓቢሩ።
ኢትዮጵያ፣ እቲ ዘተ ብመንጎኝነት ሕብረት ኣፍሪቃ ክቕጽል ከምእትደሊ ብምግላጽ፣ ካብቲ ናይ ኣመሪካን ባንክ ዓለምን ድሕሪ ምስሓባ፣ ምምሕዳር ትራምፕ ነታ ሃገር ዝተመደበ 130 ሚልዮን ዶላር ደው ከምዘበሎ ይፍለጥ።
እቲ ብመንጎኝነት ሕብረት ኣፍሪቃ ክቕጽል’ዩ ዝተባህለ ዘተ’ውን፣ ኣብ ካልኣይ እግሪ፣ ሱዳን ብወግዒ ብዘይገለጸቶ ምኽንያት ካብ ምስታፍ ስለዝቦኸረት፣ ዛጊት ክዕወት ኣይክኣለን።
ይኹን’ምበር ምስ ግብጺ ተቐራራቢ መርገጺ ሒዛ እትብሃል ዘላ ሱዳን፣ ካብቲ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ክካየድ ዝነበሮ ስሉሳዊ ዘተ ዝቦኸረትሉ ምኽንያት፣ ኣብዚ እዋን’ዚ ምስ ኢትዮጵያ ኣብ ዶባዊ ግጭት ተጸሚዳ ስለዘላ ምዃኑ’ዩ ተመልኪቱ።
===============


text:
ኣሜሪካ ብኤርትራውያን ስደተኛታት ሻቕሎት ሓዲርዋ2021-07-29 05:51:00 Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ Published in EPDP News Read 421 times
- font size decrease font size increase font size
ሕቡራት መንግስታት ኣሜሪካ፡ ኣብ ትግራይ ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ስደተኛታት ዝፍጸም ዘሎ መጥቃዕቲ ከም ዘሻቐላ ብምጥቃስ፡ ኣብ ልዕሊኦም ዝፍጸም መጥቃዕትን ምፍራራሕን ደው ክብል ጸዊዓ። ወሃቢት ቃል ሚኒሰትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ጁሊና ኣብ ዝሃበኦ ሓበሬታ፡ "ምስ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ዝምድና ዘለዎም ወተሃደራዊ ሓይልታትን ምልሻን ኣብ ልዕሊ ኣብ ትግራይ ዝርከቡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ብዝፈጸምዎ መጥቃዕቲ ኣዚና ኢና ተሻቒልና ከም ዝበላ ማዕከን ዜና ቢቢሲ ኣፍሊጡ።
እተን ወሃቢት ቃል ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ጥሪ 2021 ብወተሃደራት ኤርትራ ቅትለት፡ ጭውያን ኣገዲድካ ናብ ዓዶም ምምላስን ከም ዘጋጠሞም ጠቒሰን፡ ኣብ መጻኢ ዝምልከቶም ኣካላት ካብ ከምዚ ዓይነት ተግባር ክእደቡ ጸዊዐን። ወሃብ ቃል ላዕለዋይ ኮሚሽን ጉዳይ ስደተኛታት፡ ባባር ባሎች ብወገኖም፡ ኣብዚ ቀረባ መዓልታት ኣብቲ መደበራት ሓደ ስደተኛ ከም ዝተቐትለን፡ ኣብዚ እዋንዚ እቶም ስደተኛታት ብሕጽረት ጽሩይ ማይን ካልእ ከም መግብን መድሃኒትን ዝኣመሰለ መሰረታዊ ቀረባትን ይጽገሙ ከም ዘለዉ ሓቢሮም። ኣተሓሒዞም ከኣ ላዕለዋይ ኮሚሽ ጉዳይ ስደተኛታት ብዛዕባቶም ኣብ መደበራት ማይዓይንን ዓዲ ሓርሽን ዘለዉ ስደተኛታት ደሃይ ካብ ዝረክብ ሳምንታት ከም ዝሓለፈ ሓቢሮም። እቶም ኣብተን መዓስከራት ዝርከቡ ኣስታት 24 ሽሕ ኤርትራውያን ስደተኛታት ወርሓዊ ዝወሃቦም ናይ መግቢ ሓገዝ ካብ ዝቕበሉ ሓደ ወርሒ ስለ ዝኾነ ሓደጋ ጥሜት ኣጋጢምዎም ከም ዘሎ ባባር ባሎች ጠቒሶም።
ምስቲ ኣብቲ ከባቢ ውግኣት ምቕጻሉ ላዕለዋይ ኮሚሽን ጉዳይ ስደተኛታት ዝለዓለ ሻቕሎት ሓዲርዎ ኣሎ። እቲ ዜና ኣብቲ ከባቢ ውግእ ዘስዓቦ ምፍርራሕን ክትራንን ከም ዘጋጥም’ውን ጠቒሱ። መራሕቲ ሓይልታት ትግራይ ብወገኖም ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን፡ ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ስደተኛታት ተፈጺሙ ዝተባህለ ምምዝባልን ካልእ በደላትን ከም ዘሻቕሎም ጠቒሶም፡ ብዛዕባ ናይቲ ተግባር ፈጸምቲ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ብዝመርሖ ናጻ ኣካል ምጽራይ ንክግበር ጸዊዖም ነይሮም።
ብኻልእ ወገን ከኣ ብሰንኪ እቲ ኣብዚ ቀረባ መዓልትታት ኣብ ክልል ዓፋር ዝካየድ ዘሎ ውግእ ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ሰባት ክመዛበሉ እንከለው፡ ኣብቲ ክልል ኣብ መደበራት ዝነበሩ ኣስታት 55 ሺሕ ኤርትራውያን ስደተኛታት ድማ ኣብ ኣሻቓሊ ኩነታት ወዲቖም ከም ዘለዉ እቶም ወሃቢ ቃል ላዕለዋይ ኮሚሽ ጉዳይ ስደተኛታት ሓቢሮም።


text:
September 18, 2021
መምህር ነጸረኣብ ኣዛዚ
ኣብ ዝሓለፈ ክፋል፡ ብ10 ሓምለ 1960፡ ምቛም ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ፡ ኣብ ካይሮ ከምዝተኣወጀ ተገሊጹ ነይሩ። ብድሕሪ’ዚ ኣብ ታሕሳስ 1960 እድሪስ መሓመድ ኣድም ምስ ኢብራሂም ሱልጣን ሓገዝ ንምሕታት ካብ ካይሮ ተበጊሶም፡ ናይ መጀመርታ ዲፕሎማስያዊ ዑደት ናብ ንግስነት ስዑዲ ዓረብ ኣካየዱ። ካብ ንግስነት ስዑዲ ዓረብ ግን ብዘይካ “ናብ ሕቡራት ሃገራት ኬድኩም ጥርዑ” ዝብል ማዕዳ ዝረኸብዎ ነገር ኣይነበረን። ደኺሞም ንካይሮ ተመልሱ። ኣብ ካልኣይ እግሪ እድሪስ በይኑ ናብ ስዑዲ ዝገበሮ ዑደት’ውን ብዘይካ ምስ ዑስማን ሳልሕ ሳበ ተራኺቡ ብሓባር ክሰርሑ ምስምምዑ ካልእ ፋይዳ ኣይረኸበሉን። ብ20 ታሕሳስ 1960 እድሪስን ዑስማንን ናብ ሞቓድሾ ብምምራሕምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ዓብዱራሺድ ሻርማርክ ተራኸቡ። ሽዱሽተ ጠለባት ድማ ኣቕረቡሉ። ንሱ ድማ ኣብታ ሃገር ማሕበር ከቚሙ ስለዘፍቀደሎም፡ ኣብ ለካቲት 1961 “ማሕበር ምሕዝነት ኤርትራ-ሶማል” ብወግዒ ተመስሪቱ ዑስማን ሳልሕ ሳበ፡ ነቲ ማሕበር ከካይዶ ጀመረ። ኣብ’ቲ ፈለማ፡ ዕላማ ናይ’ዚ ሓምድ እድሪስ ዓዋተ ማሕበር’ዚ፡ ጉዳይ ኤርትራ ንምፍላጥ ምስ ኤምባሲታት ምርኻብ፡ መጽሔታትን ካልእ ጽሑፋትን ምዝርጋሕ ከምኡ’ውን ዕድል ኣብ ዝተረኽበሉ ጎስጓሳት ምክያድ ነበረ። መንግስቲ ሶማል ብግደኡ፡


text:
‘’መንግስቲ ትግራይ ፕሬዝዳንት ባይደን ቅልውላው ሰብኣውነትን ሰብኣዊ መሰላትን ኢትዮጵያ ብዝምልከት ኣብ ልዕሊ ዝተወሰኑ ሰባት እገዳታት ንምንባር ኣፈፃሚ ትእዛዝ ምፍራሞም ብፅኑዕ ይኣምን’’ ክብል ንባዕሉ ናይ ትግራይ መንግስቲ ኢሉ ዝፅውዕ ፌደራል መንግስቲ ኢትዮጵያ ድማ ኣሸባሪ ኢሉ ብዝፅውዖ ህወሓት ዝምራሕ ምምሕዳር መሊሱ።
ንርእሱ መንግስቲ ትግራይ ኢሉ ዝፅውዕ ኣካል ብቕድሚ ትማሊ ቀዳም 8 መስከረም 2014 ዓ/ም ኣብ ዘውፅኦ መልሲ ፕሬዝዳንት ባይደን ንዝፈረሙዎ ትእዛዝ ኣብ ዝሃቦ መልሲ እቲ ስጉምቲ ርትዓዊ ኣንፈት እዩ ኢሉዎ ኣሎ።’’መንግስቲ ትግራይ ንቀንዲ ሓሳባት ናይቲ ኣፈፃሚ ትእዛዝ ንምድጋፍን ንምኽባርን ኣብ ውሽጢ ዝተዘርዘሩ ሰለስተ ሸቶታት ንምዕዋትን ናይ ባዕሉ ታራ ንምብርካት ድልዊ እዩ’’ኢሉ።
ኣብ እዋን እቲ ግጭት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ወይ ኣብ ካሊእ ህዝቢ ገበናት ፈፂሞም ዝብሃሉ ውልቀሰባት፣ጉጅለታት ወይ ኣካላት ኣብ ምፍላይ ሓላፍነቱ ክዋፃእ እዩ ኢሉ እቲ መግለፂ።’’ምስ ሓይልታት ትግራይ’’ ርክብ ብዘለዎም ውልቀሰባትን ኣካላትን ተፈፂሞም ክኾኑ ዝኽእሉ ጥሕሰታት ብሕቡራት መንግስታት ንዝጣየሽ ነፃ ምርመራ ሓዊሱ ዝካየዱ ኩሎም ኣገደስቲ ምርመራታት ንምድጋፍ ድሉውነትና ደጊምና ንገልፅ’’ይብል እቲ መግለፂ።
‘’መንግስቲ ትግራይ’’ ምምሕዳር ጆ ባይደን፣መንግስቲ ዩናይትድ ስቴትስን ኮንግረስ ዩናይትድ ስቴትስን ብፍላይ ኣብ ትግራይ ብሓፈሻ ድማ ኣብ ኢትዮጵያ ንዘሎ ቅልውላው ሰላማዊ ፍታሕ ንምምፃእ ንዘካይዱዎ ቀፃሊን ሃናፅን ፃዕርታት ናእድኡ ንምግላፅ ይደሊ ዝበለ እቲ መግለፂ ብኢትዮጵያ፣ኤርትራን ሓይልታት ኣምሓራን ኣብ ትግራይ ዝፈፀሙዎም ዝበሎም ጥሕሰታት ብዝምልከት መንግስቲ ዩናይትድ ስቴትስ ንስዎሰዶም ዝተፈላለዩ ስጉምትታት ምስጋንኡ ይገልፅ ይብል እቲ መግልፂ።
መንግስቲ ዩናይትድ ስቴትስ ሓይልታት ኤርትራን ኣምሓራን ካብ ትግራይ ክወፁን ኣብ ትግራይ ዝካየድ ኲናት ሰላማዊ ፍታሕ ንምምፃእ ኣብ ልዝብ ዝተመስረተ ቶኽሲ ጠጠው ክብልን ደጋጊሙ ምፅውዑ ከምዝርዳእ ብምዝኽኻር ምስ ካልኦት ዓለምለኸ መሻርኽቲ ብምዃንተፃብኦ ጠጠው ንምባል ልዝብ ክተሳልፍጥ ንዩናይትድ ስቴትስ ንድዕም ኢሉ እቲ መግልፂ።
ፕሬዝዳንት ባይደን ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ፖለቲካውን ሰብኣውን ቅልውላው ‘’ብዘይተለምደን ልዑልን ኣገባብ ንሃገራዊ ድሕነትን ፖሊሲ ወፃእን ዩናይትድ ስቴትስ ስግኣት እዩ’’ ምባሎም ትኽክል እዩ ይብል እቲ መግለፂ።ኣብ ትግራይ ዝተፈጥረ ቅልውላው ብመንግስታት ኢትዮጵያን ኤርትራን ከምኡ እውን ብሓይልታት ኣምሓራን ዝተፈጥረ እዩ ዝበለ እቲ መግለፂ ኣብ ትግራይ ኣንፀላልዩ ዘሎ ሓደገኛ ዘሳክሕክሕ ዓፀቦን ጥምየትን ንሚሊዮናት ሰባት ስግኣት እዩ ኢሉ።
ጨካን ከበባ ንምውጋድን ዘይተደረተ ሰብኣዊ ረድኤት ንምስላጥን፣’’ወረርቲ’’ ኢሉ ዝፀውዖም ሓይልታት ክወፁን ኣብ ልዝብ ዝተመስረተ ቶኽሲ ጠጠው ምባል ንምርግጋፅን ኣብ እዋን ኲናት ትግራይ ዝተፈፀሙ ኩሎም ጭካነታትን ብነፃ ኣካል ክፃረይን ፈፅምቲ ናይቶም ገበናት ናብ ሕጊ ክቐርቡን ንዝካየዱ ዓለምለኸ ፃዕርታት ምሉእ ደገፍና ደጊምና ነረጋግፅ ኢሉ ኣሎ እቲ መግለፂ።


text:
ገለ ካብ ሃገራት ምብራቓዊን ደቡባዊን አፍሪቃ ኣብ ዝሓለፈ ክልተ ናይ ዝናብ አዋርሕ ውሑድ ወይ’ውን ፈጺመን ዝናብ ኣይረኸባን። እዚ ኩነታት በቲ አብተን ሃገራት ብዘጋጠመ ለውጢ ኩነታት ኤል-ኒኖ ተጋዲዱ’ሎ። እቲ ኩነታት ዋዒ ኽሊማ ድማ አብ መጀመርያ ክልተ ኣዋርሕ’ዚ ሓድሽ ዓመት ናብ ዝለዓለ ደረጃ ክበጽሕ’ዩ።
ብመሰረት ጸብጻብ UNCIEF ብሰንኪ’ቲ ኣብዚ ዞባ ተከሲቱ ዘሎ ሕጽረት መግቢ ኩነታት’ቶም ድሮ ብዋሕዲ መግቢ ተሃስዮም ዘለው ኣሽሓት ኣማኢት ህጻናት ናብ ዝከፍአ ደረጃ ክወርድ’ዩ ። ንአብነት አብ ኢትዮጵያ ልዕሊ 10 ሚሊዮን ሰባት ብጥምየት ተጠቒዖም ኣለው እዚ ቁጽሪ ድማ አብ 2016 ዓ.ም ናብ 15 ሚሊዮን ክብ ክብል’ዩ ይብል ጸብጻብ እቲ ትካል። ብተወሳኺ እቲ ጸብጻብ አብ ዝመጽእ ዓመት ቁጽሪ ብዝከፈአ ሕጽረት ዝተመጣጠነ መግቢ ዝተጠቖዑ ህጻናት ናብ 350,000 ክበጽሕ’ዩ ይብል።
ምሉእ ትሕዝቶ አብዚ ምስማዕ ይኸአል።


text:
ሕቶ(37): ግን ከ ሓደግኡ አብ ሙስሊማት ብርቱዕ ዝኸውን አየናይ እዩ?
መልሲ:
እዚ ከከም ኩነታት ሰባት ይፈላለ አብ ሓደ ሓደ ዓዲ “ተንጂም” ንብሎ ወላ ሓንቲ ፅዕንቶ ዘይብሉ፣ ጠመተ ዘይገበረሉን ጌጋ ንምዃኑ ዘይጠራጠሩሉን ኮይኑ ጥንቈላ ኸዓ ፋሕ ኢሉ ዝርከበሉ እንትኸውን ሓደጋ ጥንቈላ ይሕይል።
አብ ሓደ ሓደ ድማ ብተፃራሪ ይኸውን። ግን ከም እንታይነት ጥንቈላን “ተንጂም”ን እንታይነት “ተንጂም” ዝለዓለ ሓደጋ አለዎ።
Title: ዒባዳ ምግዳፍ ሽርኪ ይበሀል ዶ?
Question (47): ሙስሊም ብዝፀብፀቦ ሓዲሥ ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም “አብ ሞንጎ እቲ ሰብን ሽርኪ ኩፍርን ዘሎ አፈላላይ ሶላት ምግዳፉ እዩ።”(28) ዝብል ሓዲሥ አሎ፤ ዒባዳ ምግዳፍ ሽርኪ ይኾን ድዩ?
Answer:
እወ! ከም ብሓፈሻ ክረአ. ከሎ ሽርኪ እዩ። ምኽኒያቱ ብትህኪት ኮይኑ ሶላቱ ዝገደፈ ሶላት ዝገደፈሉ ምኽኒያት ስሚዒቱ ስዒቡ ብዕሽነቱ ስለዝኾነ። ስለዚ ስምዒቱ ካብ ትእዛዝ አላህ ተቀዳምነት ሂቡዎ ማለት ይኸውን። ብመሰረት እዚ ሽርኪ ገይሩ ንብል። አላህ ዓዘ ወጀል ብቁ....2019-03-02


text:
ኣሜሪካ ኣብ ልዕሊ ካብ ብራዚል ዝኣትው ተጎዓዝቲ ዘንበረቶ እገዳ ካብቲ ዋይት ሃውስኣቐዲሙ ዝገለፆ ክልተ መዓልታት ቐዲሙ ተግባራዊ ምዃኑ ተፈሊጡ። ብራዚል ብበዝሒ ኮሮናቫይረስ ዝተትሓዙ ንኣሜሪካ ስዒባ ኣብ ዓለም ካልአይ ደረጃ ሒዛ ከምትርከብ ይፍለጥ።
ምስፍሕፋሕ ለበዳ ኮሮናቫይረስ ንምግታእ ብኣሜሪካ ኣብ ልዕሊ ብራዚል ዝተነብረ ሓድሽ እገዳ ጉዕዞ ሎሚ ሶሉስ ተግባራዊ ምዃኑ ጀሚሩ ኣሎ።
ሰበስልጣን ድሕሪ ፅባሕ ሓሙስ ተግባራዊ ክኸውን እዩ ዝተባህለ እገዳ ብምንታይ ምኽንያት ክቕድም ከምዝገብሩዎ መብርሂ ኣይሃቡሉን።
እዚ እገዳ ኣብ ዝሓለፉ 14 መዓልታት ኣብ ብራዚል ንዝነበሩ ወፃእተኛታት ዝምልከት እዩ።ሰበስልጣን ጥዕና ብኮቪድ-19 ዝተለኸፈ ሰብ ምልክታት ቅድሚ ምርኣዩ ካብ 2 ክሳብ 14 መዓልታት ክወስደሉ ከምዝኽእል ይገልፁ።
ብመሰረት ጆንስ ሃፕኪንስ ዩኒቨርስቲ ብራዚል ሓዳሽ ስሕበት ምስፍሕፋሕ ለበዳ ኮሮናቫይረስ ኮይና'ላ። ኣሜሪካ ጥራሕ እያ ትቕድማ ዘላ። ሚንስትር ጥዕና ብራዚል ኣብ ውሽጢ 24 ስዓታት ኮቪድ-19 ን807 ሰባት ከምዝቐተለ ትማሊ ሶኑይ ገሊፁ።ኣብ ኣሜሪካ ኣብ ተመሳሳሊ ሓደ መዓልቲ 620 ሰባት ሞይቶም ኣለው።
ፕረዚደንት ትራምፕ ኣብ ልዕሊ ቻይና፣ ኢራን፣ብሪጣኒያ፣ ኣየርላንድን ካልኦት ሃገራት ኣውሮፓን ተመሳሳሊ እገዳ ኣንቢሮም እዮም።
ናይ ብራዚል ርሑቕ የማናይ ክንፊ ፕረዚደንት ጄይር ቦልስናሮ ንግድታት ክኽፈቱ ብምፅዋዕ ንማሕበራዊ ምፍንታት ክትገብሩ ንዝቐርቡ መልእኽታት ብምንፃግን ንክብደት ኮሮናቫይረስ ንኣዋርሕ ከቕልሉዎ ፀኒሖም እዮም።
እቲ ቫይረስ ካብ ሰባት ንላዕሊ ንቁጠባ ዝቐትል ንእሽተይ ስዓል ወይ ፍሉ እዩ ክብሉዎ ፀንሖም።
እዚ ከምዚ ኢሉ እናሃለወ ውድብ ጥዕና ዓለም ንኮሮናቫይረስ ዝፍውስ መድሓኒት ንምርካብ ኣብ ሃይድሮክስክሎሮኪን የካይዶ ዝነበረ ፈተነ ክኢላታት ንደሕንነት ናይቲ መድሓኒት ክሳብ ዝምርምሩዎ ንዝተወሰነ ግዜ ደው ከምዘበሎ ትማሊ ሶኑይ ኣፍሊጡ።
ዳይረክተር ውድብ ጥዕና ዓለም ዶ/ር ቴድሮስ ኣድሓኖም እቲ መድሓኒት ዝወስዱ ሕሙማት ኮሮናቫይረስ ሞት ከጋጥሞም ዝለዓለ ዕድል ኣለዎም ዝብል ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ላንሰት ኣብ ዝተብሃለ ናይ ሕክምና መፅሄት ንዝተሓተመ ፅሑፍ ብምጥቓስ ነቲ ስጉምቲ ከምዝተወስደ ገሊፆም ።
ዶ/ር ቴድሮስ ኣድሓኖም እቲ መድሓኒት ንሕሙማት ዓሶ ብሓፈሻ ከም ቅቡል ዝወሰድ መድሓኒት ምዃኑ'ውን ወሲኾም ሓቢሮም ።
ትራምፕ ሃይድሮክስክሎሮኪን ውፅኢታዊ መድሓኒት ኮሮናቫይረስ'ዩ ክብሉ እቲ ቫይረስ ከይሓዞም ነቲ መድሓኒት ክጥቀሙ ፀኒሖም ኣለው።
ብኻልእ ዜና ስዑዲ ዓረበ ዝተኣወጀ ናይ ምዕፃው ትእዛዝ ዝመፅእ ሰንበት ናይ ውሽጢ ዓዲ በረራ፣ኣብ መስጊድ ምፅላይን ኣብ ኣብያተ መግቢ ምምጋብን ብዝሓውስ ንምፍኳስ ተዳሊያ ከምዘላ ኣፍሊጣ። ኩሉ እገዳ ድማ 11 ሰነ 2020 ከብቅዕ እዩ። ስዑዲ ዓረብ በቲ ቫይረስ ዝተተሓዙ 75,000 መዝጊባ ኣላ።
ኣብ ቺለ ብዝሒ ኣብ ሓደ መዓልቲ በቲ ቫይረስ ዝተትሓዙ ቅድሚ ሎሚ ካብ ዝነበረ ዝለዓለ ተመዝጊቦም ኣለው።4,895 ከምዝተመዝገቡ ናይታ ሃገር ስበስልጣን ገሊፆም።
ቀዳማይ ሚንስትር ብሪጣን ያ ቦሪስ ጆንሰን 1 ሰነ 2020 ካብገዛ ወፃኢ ዝርከቡ ዕዳጋታት ዳግም ከምዝኽፈቱ ኣፍሊጦም። 15 ሰነ ድማ ኩሎም መደብራት ዕዳጋ ክኽፈቱ እዮም። ጆንሰን ካልኣይ ማዕበል ምስፍሕፋሕ ናይቲ ቫይረስ ብዘየስዕብ እቲ እገዳ ክፎክስ ኣገዳሲ እዩ ኢሎም።


text:
በስመአብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ ኣምላኽ ኣሜን
5ይቲ ሰንበት ናይ ዓቢይ ጾም
ደብረ ዘይቲ
ኣብ ዓመት ብዛዕባ ዳግማይ ምጽኣት ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ከምኡ’ውን ኅልፈተ ዓለም ብፍሉይ እንዝክረሉ ሠለስተ ጊዜያት ኣለዉ። እቲ ሓደ ኣብ ወርኃ ጳጉሜን ክኸውን ከሎ፡ እቲ ኻልኣይ ድማ ኣብ 4-6 ኅዳር ዘሎ ደብረ ዘይት ዝበሃል ኣሎ፡ እቲ ሣልሳይ ድማ መበል ኃሙሻይ ሰንበት ናይ ዓቢይ ጾም ‘ደብረ ዘይት’ እናተባህለ ዝጽዋዕ እዩ።
ደብረ ዘይት ማለት ዘይቲ ዝርከቦ፡ ኣውሊዕ ዝበቝሎ እምባ ማለት እዩ። እዚ እምባ’ዚ ኣብ ከተማ ኢየሩሳሌም ብወገን ምሥራቅ ዝርከብ ኮይኑ ካብ ኣደባባይ ወይ ሜዳ ቤተ መቅደስ ሰብዓን ኃሙሽተን ሜትሮ ብራኸ ይርከብ። እዚ ቦታ’ዚ ካብ ጥንቲ ጀሚሩ ሕዝበ እስራኤል ካብ ላዕላይ ገሊላን ታሕታይ ገሊላን ሕጊ ኦሪት ንምፍጻም፡ በዓል ንምኽባር ኣብ ዓመት ሠለስተ ጊዜ እናመጽኡ ዝኃድሩሉ ቦታ ስለ ዝነበረ መኅደሪ ገሊላ ተባሂሉ ይጽዋዕ። ቅዱስ ዳዊት ካብ ወዱ ኣቤሴሎም ሃዲሙ ‘ናብ ደብረ ዘይት ደይቡ ይብል። (2ይ ሳሙ. 15፡30-32)
ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ፡ ኣብ ደብረ ዘይት ተቐሚጡ ኸሎ ኣቦታትና ሓዋርያት ብሕት ኢሎም “ ናይ ዳግማይ ምጽኣትካን ናይ መወዳእታ ዓለምን ምልክት እንታይ እዩ፧ እስከ ንገረና ” ኢሎም ምስ ሓተትዎ፣ ብዛዕባ ምፍራስ ኢየሩሳሌምን ቤተ መቅደስን፡ ብዛዕባ መፈጸምታ ዓለም፣ ብዛዕባ ናይ ምጽኣት ምልክት፣ ብዛዕባ ክሳዕ ክንደይ ዘመን እዚ ወለዶ ንእግዚአብሔር ከይኣመነ ከምዝጸንሕን ኣብ ፍጻሜ ዓለም ብኽብሪ ብመላእኽቱ ተዓጂቡ ንፍርዲ ኸም ዝመጽእ ብሓፈሻ ምሥጢረ ምጽኣቱ ዝመሃረሉ ቦታ እዩ። (ማቴ. 24)
ቀዳማይ ምጽኣት ጐይታ ብትሕትና እዩ ነይሩ። ኣብ መብልዕ ማል ተወልደ። ብገዛእ ወገኑ ኣይሁድ ኣብ ፍርዲ ቖመ፣ ክጸፍዕዎ፡ ክዳኑ ክገፍዎ፡ ኣክሊለ ሦክ ክደፍእሉ፡ ኣእዳዉን ኣእጋሩን ክሽንክርዎ፡ ኣብ መስቀል ክሰቕልዎ ኸለዉ ስቕ በለ። ቅዱስ ዮሓንስ ኣፈወርቅ ነዚ ስቕታ ክገልጽ ከሎ፡ ‘‘ እንታይ ዓይነት ትዕግሥቲ እዩ፡ ቀርኒ ኸለዎ ዘይዋጋእ በጊዕ፡ እንታይ ዓይነት ትዕግሥቲ እቲ ኣብ ቅድሚ ዘባጭውሉ ስቕ ዝብል ’’ በለ።
ነቢይ ኢሳይያስ እውን ኣብ መጽሓፉ ምዕራፍ 53 “ ነዚ ምስክርና መን ኣመኖ፧ ኣብዚ ነገር እዚኸ ኃይሊ ቕልጽም እግዚአብሔር ከም ዘሎ ንመን ተጋህደሉ፧ . . . ንሱ ግና ብሰሪ ገበንና ቘሰለ፡ ዅላትና ኸም ዝተባረራ ኣባጊዕ ነበርና ነፍስ ወከፍ ነናብ መንገዱ ዘምበለ እግዚአብሔር ከኣ ኣባሳ ዅላትና ኣብኡ ኣውደቖ። መከራ ጸገበ ግናኸ ርእሱ ኣዋሪዱ ብትሕትና ተቐበሎ፡ ኣፉ’ውን ኣይከፈተን። ከምቲ ናብ ማሕረዲ ዚዅብኰብ ገንሸል ከምታ ኣብ ቅድሚ መቀዝታ ስቕ እትብል በጊዕ ኣፉ ኣይከፈተን።” በለ። እዚ ዅሉ ኣብ ቀዳማይ ምጽኣቱ ዝኾነ እዩ።
ዳግማይ ምጽኣቱ ግና ብኽብሪ ብእልፍ ኣእላፍ ቅዱሳን መላእኽቱ ተዓጂቡ፡ በክበበ ትስብእት በግርማ መለኮት ብምስጋና እዩ። ነዚ ዳግማይ ምጽኣቱ መንገዲ ዝጸርጉ ምልክታት ገለ ካብኣቶም ሎሚ ንዕዘብ ኣሎና።
“ኣነ ክርስቶስ እየ እናበሉ ብዙኃን ብስመይ ክመጽኡ እዮም እሞ ንብዙኃን’ውን ከስሕቱ እዮም።” ከምዝበሎ ናይዚ ምልክት ቅድሚ ሕጂ “ብስም ክርስቶስ መጺኦም ነይሮም፡ ብሕጂ’ውን ብዝገደደ ክመጽኡ እዮም። ብስም ክርስቶስ ትካላት እምነት ዝመሥረቱ፣ ክርስቶስ ብሕልምን ራእይን ተገሊጽለይ እናበሉ ዝመጽኡን ዝመጽኡ ዘለዉን ኣዝዮም ብዙኃን እዮም።” መስሓትቲ ብምዃኖም ድማ ንከየስሕቱና ክንጥንቀቕን ኣብ ሃይማኖትና ጸኒዕና ኽንቃወሞምን ‘ዑቍኬ ኢያስሕቱክሙ/ ከየስሕቱኹም ተጠንቀቑ’ ኢሉ የጠንቅቐና።
“ውግእን ወረ ውግእን ክትሰምዑ ኢኹም . . . ሕዝቢ ናብ ሕዝቢ፡ መንግሥቲ ውን ናብ መንግሥቲ ክለዓል እዩ” ሃገር ምስ ሃገር፣ ኣብ ውሽጢ ሃገር ነንሓድሓዱ፤ ኣብ መንጎ ሥድራን ቤተ ሰብን፡ ኣብ ሓደ ሰብ ሥጋን ነፍስን . . . ውግእን ፍልልይን ዝኸፍኣሉ ዘመን ብምህላውና ነቲ ትእምርቲ ምጽኣቱ ብሩህ ይገብሮ።
“ኣብ በቦታኡ ድማ ጥሜትን ፌራን ምንቅጥቃጥ ምድርን ኪኸውን እዩ . . . ” ከምዝበሎ ብተፈጥሮን ሰብ ብዝሠርሖን ሕልቂት ሕዝቢ፤ ምንቅጥቃጥ ምድሪ ብዝኸፍአ ሳዕቤን፡ ብዝቐልጠፈ ተርእዮን ሎሚ ዓለም ተናዊጻ ምህላዋ ርዱእ ትእምርቲ ምጽኣቱ እዩ። ምዕቡል ዘመን ኣብ ዝተባህለሉ ጊዜ ክብሪ እኽለ ማይን፡ ድርቅን ጥሜትን ዓጸቦን ሕማም ተላገብን ዝገደደሉ ጊዜ እዩ። ካብዚ ዝገደደ ግና ረኃብ ነፍሲ፡ ጥሜት እንጌራን ጽምኢ ማይን ዘይኮነስ ረኃብ ቃለ እግዚአብሔር ምህላዉ እዩ። ሰብ ሃይማኖቱ ኃዲጉ፡ ንዓውለማ ዝተገዝኣሉ፡ ካብ ቃል እግዚኣብሔር ዝያዳ ኣድህቦን ኣድናቖትን ዝህቦ ንስፖርተኛታት፡ ደርፍቲ፡ ተዋሳእቲ . . . ወዘይመስሎ ብምህላዉ እቲ ጊዜ ምቕራቡ ዘረድእ እዩ።
ቅዱስ ዳዊት ኣብ መዝሙሩ 49፡3-6 “ ኣምላከ ኣማልክት እግዚአብሔር ነበበ ወጸውዓ ለምድር፡ እግዚአብሔርሰ ገሃደ ይመጽእ ወአምላክነሂ ኢያረምም/ ኣምላከ ኣማልክት እግዚኣብሔር ተዛረበ ንምድሪ’ውን ጸውዓ እግዚአብሔር ብግልጺ ክመጽእ እዩ፡ ስቕ’ውን ኣይብልን” ከምዝበሎ በታ ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ብኃይልን ብዓቢይ ክብርን ዝመጽኣላ መዓልቲ ምድሪ ነቶም ኂዛቶም ዝነበረት ከተረክብ እያ። ወልደ ዕጓለ እመሕያው ክርስቶስ ብዘፍርሕ ግርማኡ ክግለጽ እዩ። ሽዑ መወዳእታን መፈጸምታን ዘይብሉ ንብዓት ከም ማይ ክረምቲ ክውኅዝ እዩ። መሣጢ መብረቕን ዘሰምብድ ብልጭልጭታን፡ ድምፂ ነጐድጓድን፡ ኃያል መስመስታን ከኣ ናብኣቶም ክፍኖ እዩ። እዚ ኸኣ ዝስይፍን፡ ዝቖርጽን ዝፈላልን ብጽሒት ኃጥኣን እዩ። ምድሪ ዝተቐበለቶ ኅድሪ ክትመልስ እያ፡ ኣደ ኸኣ አውያት ጓላ እኳ ኣይክትሰምዕን እያ። “ሽዑ ኣብ ቅድሚ ፍርዲ ኽንቀውም ኢና።” (ቅዳሴ ያዕቆብ ዘሥሩግ)። ሽዑ ኃጥኣን ካብ ኳኽ ሾብዓተ ጊዜ ጸሊሞም ዲያብሎስ መሲሎም ክትንሥኡ እዮም፡ ጻድቃን ግና ካብ ፀሓይ ሾብዓተ ጊዜ ኣብሪሆም ንክርስቶስ መሲሎም ክትንሥኡ እዮም። ንጻድቃን ብየማኑ ንኃጥኣን ብጸጋሙ ኣቝሙ፡ ነቶም ጻድቃን ተግባሮም ሞጊሱ ኣቱም ናይ ኣቦይ ቡሩኻን ንዑ ናባይ ኢሉ ናብ ናይ ዘለዓለም ጽድቂ ክቕበሎም ከሎ፡ ነቶም ብጸጋሙ ዝቖሙ ኃጥኣን ግና ተግባሮም ወቒሱ ‘ኺዱ ካባይ ረኃቑ’ ኢሉ ናብቲ ናይ ዘለዓለም ደይን ክሰጎም እዩ።
እሞ’ኸ ንሕና ሕዝበ ክርስቲያን እታ መዓልቲ እቲኣ ክሳዕ ክንድዚ ተፍርህ ካብ ኮነት፡ ንመዓልቲ ጐይታ ከመይ ኮይንና ክንጽበያ ይግብኣና፧ እምበኣርከስ ጐይታኹም በየነይቲ መዓልቲ ከምዝመጽእ ኣይትፈልጡን ኢኹም እሞ ንቅሑ!” ከምዝበለ። (ማቴ 24፡42)
“ግና መወዳእታ ዅሉ ነገር ቀሪቡ እዩ፡ ስለዚ ርእስኹም ግትኡ ንጸሎት’ውን ንቕሑ” (1ይ ጴጥ. 4፡7) እናተባህለ ንሕና ግና ነቲ “ንቕሑ” ዝብል ቃል ዝዘንጋዕናዮ ንመስል። እሞ’ኸ ደኣ ኣብ’ታ መዓልቲ ፍርዲ ንዝቐርበልና ሕቶ ምላሽ ንምሃብ ድልዋን ዲና፧ ነታ መዓልቲ ብሓቂ ከምዚ ዘለናዮ ዲና ክንጽበያ፧ ያእ ኣይፋልናን! ሕዝበ ክርስቲያን ነቲ ኵሉ ዝተዋህበና ሰምዕታ ከነስተብህለሉ ይግብኣና።
ሎሚ እዚ ዘለናዮ ዘመን ምጽኣት ዝቐረበሉ፡ ምድሪ ዝረኸሰትሉ እዩ። እዚ ሰዓት ንዳንኤል ብትንቢቱ ነቲ ቃል ትንቢት ኅተሞ ዕጸዎ ዝበሎ፣ ንዮሓንስ ድማ ኣብ ራእዩ እቲ ናይ ዘመን ፍጻሜ በጺሑ እዩሞ ነቲ መጽሓፍ ገንጽሎ እቲ ዝቕደስ ኣዚዩ ይቀደስ እቲ ዝረኽስ ኣዚዩ ይርከስ’ ይብሎ። ሎሚ ዓለምና ብጕድለት እምነትን ብገቢረ ኃጢኣትን ረኺሳ እያ፣ እቲ ዅሉ ዝተተንበየ ትንቢት’ውን ይፍጸም ኣሎ እሞ ምስ መን ኢና ዘሎና ምስ እግዚአብሔር ወይ ምስ ዓለም፧
ከምቲ ሓዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ ኣብ ናይ ሮሜ መልእኽቱ “ኵሎ ዘተጽሕፈ ለተግሣፀ ዚአነ ተጽሕፈ/ ኵሉ ንተግሣፅናን፡ ንምህሮናን እዩ ዝተጻሕፈ’ (ሮሜ 15፡4) ዝበሎ ነዚ ነገረ ምጽኣቱን ኅልፈተ ዓለምን ብሸለልትነት ክንምልከቶ ኣይግባእን።
እስከ ብዛዕባ እተን ዓሠርተ ደናግል ንዘክር! እተን ኃሙሽተ ለባማት ነቒሐን ስለዝጸንሓ ነቲ መርዓዊ ክቕበላ ከም ዝበቕዓ፡ እተን ኃሙሽተ ዓያሹ ደናግል ግና ጐይታና ክድንጕ እዩ ኢለን ከም ዝደቀሳ፡ እቲ መርዓዊ ምስ መጽአ ድማ ክቕበልኦ ተንሢአን፡ ነቲ መብራህተን (ቀንዴለን) ከብርሃ እንተፈተና ግና እተን ቀንዴለን ዘይቲ ዘይብሉ ኾይኑ ነቲ መርዓዊ ክቕበልኦ ከም ዘይከኣላ ኣብ ወንጌል ተጻሒፉ ኣሎ። (ማቴ. 25፡1-13)
እቲ ዘይቲ ዘይነበሮ ዝተባህለ፡ ምግባረ ሠናይ ዘይብሉ፡ ትእዛዝ እግዚአብሔር ጥሒሱ፡ ንምጽኣት ጐይታ ከይተዳለወ ዝጸንሐ ሰብ እዩ። መወዳእታኡ ድማ ናብ ቦታ ብኽያትን ምሕርቃም ኣስናንን ይኸውን። ሽዑ ዝኸውን ብኽያትን፡ ኣውያትን ንብዓትን ረብሓኡ እንታይ እዩ፧ ባዕሉ ፈጣሪ እኳ ኢዱ ዝፈጠረቶም ናብ ጥፍኣት ክኸዱ ምስ ርኣየ ምእንቲ ፍጡራቱ ክነብዕ እዩ። (ቅዳሴ ኣትናቴዎስ)።
ስለዚ ነዚ ምልክታት ነገረ ምጽኣቱ ተረዲእና፡ ኻብቲ ዝደቀስናዮ ንበራበር፡ ምስ ጐይታ ብጾም ብጸሎት ብስግደት ብምጽዋት ንራኸብ፡ ኣብ ተዋሕዶ ሃይማኖትና ንጽናዕ። ነዚ ዘመን ነስተብህለሉን ካብ መስሓትያን ንተሓሎን። “ኣምላክ ሰላም ባዕሉ ንዅለንትናኹም ይቐድሶ፡ በታ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ዝመጸላ መዓልቲ ኸኣ ብዘይ መንቅብ ምእንቲ ክትርከቡ ንመንፈስኩምን ነፍስኹምን ሥጋኹምን ይሓልዎ።” (1ይ ተሰ. 5፡23) ከምዝብል።
አመ ዳግም ምጽአቱ ኢያስተኃፍረነ! ኣብ ዳግማይ ምጽኣቱ ኣየሕፍረና!
Leave a comment
ስብሐት ለእግዚአብሔር፡ ወለወላዲቱ ድንግል ወለመስቀሉ ክቡር፡ አሜን!


text:
ኣብ 9 ጣብያታት ወረዳ ኣፅቢ ወምበርታ ብድምር 41 መናእሰይ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ናብ ስደት ከምርሑ ምሟቶም ንወለዶም ከምዝተነገረ ምክትል ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ርክብ ህዝብን መንግስትን ወረዳ ኣፅቢ ወምበርታ መምህር ገብረመድህን ገረዝግሄር ገሊፆም።
እቲ ብ29 መጋቢት 2011 ዓ.ም ዘጋጠመ ሓደጋ ሞት መናእሰይ ወረዳ ኣፅቢ ወምበርታ ብዘይ ሕጋዊ መንገዲ ናብ ስዑዲ ዓረብ ንምኻድ ልዕሊ ዓቀን ኣብ ጃልባ ተፃዒኖም ንምስጋር ኣብ ዝፈተንሉ እዋን ኣብ ቀይሕ ባሕሪ ከምዝጋጠመ እቶም ምክትል ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ርክብ ህዝብን መንግስትን ወሲኾም ገሊፆም።
ካብ ግዳያት ዘይሕጋዊ ስደት ሓደ ወዲ 26 ዓመት መንእሰይ ግደይ ዝብሃል ይርከቦም። ወላዲ ግደይ ኣይተ መብራህቱ መዝገበ “ወደይ ብ19 መጋቢት 2011 ዓ.ም ካብ ኣፅቢ ተበጊሱ ናብ መቐለ ከምዝከደን ብኡ ኣቢሉ ንሸቅሊ ናብ ስዑድ ዓረብ ከምዝከይድ እየ ዝፈልጥ ሕዚ ግን ብቤተሰብ ኣቢሉ መርድእ ይንገረና ኣሎ። ኩነታቱ ቀስ ኢልና ከነፃሪ ኢና ሕዚ ግን ኣብ ሓዘን ኢና ዘለና” ኢሎም።
ብዘይካ እዚ ወዲ 21 ዓመት መንእሰይ ንጉሰ ገብረሃንስ እውን ግዳይ ዘይሕጋዊ ስደት እዩ። ሓው ንጉሰ ካልኣዩ ገብረሃንስ ድማ ሓወይ ንስራሕ ኢሉ ንስዑድ ዓረብ ከምዝተበገሰ ይፈልጥ። ኩነታት ኣማውቱ ቀስ ኢልና ክንሓትት ኢና ድሕሪ ምባል ሞት ሓው ካብ ዝሰምዑ ካልኣይ መዓልቲ ምቑጻሮም እውን ይሕብር።


text:
ንኣስታት ሰለስተ ሰሙናት ዝተካየደ ኦሎምፒክ ቶክዮ 2020 ትማሊ ተዛዚሙ።
ሰደቃ መዳልያታት ኣመሪካ ብብዝሒ ወርቂ መዳልያ ቀዳመይቲ ብምዃን ተዓዊታ ኣላ 39 ወርቂ ፣ 113 ሓፈሻዊ መዳልያታት ወሲዳ ቀዳመይቲ: ቻይና 38 ወርቂ፣ 88 ድምር መዳልያ ብምውሳድ ካልኣይቲ: ኣተኣናጋዲት ሃገረ ጃፓን ብ27 ወርቂን 58 ድምር መዳልያታትን 3ይ ደረጃ ሒዘን ኣለዋ።
ዓባይ ብሪጣንያ፣ ሩስያ፣ ኣውስትራልያ፣ ኔዘርላንድ፣ ፈረንሳ፣ ጀርመንን ኢጣልያን ካብ 4 ስካብ 10ይ ተሰሪዔን ኣለዋ።
ካብ ሃገራት ኣፍሪቃ፣ ኬንያ ብ4 ወርቂ፣ 4 ብሩርን 2 ነሓስን ብምውሳድ መበል 19 ካብ ዓለም ቀዳመይቲ ካብ ኣፍሪቃ ኮይና ኣላ። 2 ወርቂ፣ 1 ብሩርን 1 ነሓስን ዝወሰደት ኡጋንዳ ካብ ዓለም መበል 36፣ ካብ ኣፍሪቃ 2ይቲደረጃ ሒዘን ኣለዋ።
ደቡብ ኣፍሪቃ ካብ ዓለም መበል 52 ካብ ኣፍሪቃ 3ይቲ። ግብጺ ካብ ዓለም መበል 54 ካብ ኣፍሪቃ 4ይቲ። ኢትዮጵያ ካብ ዓለም መበል 56 ካብ ኣፍሪቃ ሓምሻይ ኮይነን ኣለዋ። ኢትዮጵያ ሓደ ወርቂ፣ ሓደ ብሩርን 2 ነሓስን ከምዝወሰደት ዝዝከር እዩ።
ድሕሪ 4 ዓመት ውድድራት ኦሎምፒክ ናይ ምድላው ዕድል ዝረኸበት ከተማ፣ ፓሪስ ፈረንሳ ኮይና ኣላ።


text:
Radio Erena: 03 January 2020
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ኣብ ዝተፈላለየ ክልላት ኣብ ዝርከባ ዩኒቨርስታት ብዝተጓሃሃረ ግጭት፣ ህይወት ሰባት ምጥፋእ ይቅጽል ኣሎ።
በዚ መሰረት፣ ብሓሙስ 2 ጥሪ፣ ኣብ ወሎ ዩኒቨርስቲ ኣብ ዝተወልዐ ግጭት፣ ሓደ ተማሃራይ ክቕተል እንከሎ ክልተ ድማ ከምዝቖሰሉ ዶቼቬለ ኣቃሊሑ።
ኣቐዲሙ’ውን ኣብ ድሬዳዋ ብዝተሳበበ ግጭት፣ ሓደ ሰብ ድሕሪ ምቕታሉን እቲ ናዕቢ እናበኣሰ ብምኻዱን፣ ምእንቲ ድሕነት ተማሃሮ፣ እቲ ዩኒቨርሲቲ ንዘይተወሰነ እዋን ተዓጽዩ ክጸንሕ ምምሕዳር ከምዝወሰነን ዘ ሪፖረትር ገሊጹ’ዩ።
እቲ ኣብ ድሬዳዋ ዝተጓሃሃረ ግጭት፣ ናብ ዩኒቨርስታት ወለጋ፣ ጊምቢ፣ ሻምቡና፣ ነቐምትን ካልኦት ካምፓሳትን ከምዝልሓመ’ውን እቲ ምንጪ ኣረዲኡ።
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ካብ ዝርከባ 45 ዩኒቨርስታት፣ ብውሕዱ ኣብተን 25 ናይ ብሄር ግጭታት ምኽሳቱ ሚኒስተር ሳይንስን ላዕለዋይ ደረጃ ትምህርትን ፕሮፌሰር ሂሩት ወልደማርያም፣ ኣብ ወርሒ ሕዳር ናይ 2019 ምግላጻ ኣይርሳዕን።
ኣብ ዩኒቨርስታት ኢትዮጵያ፣ በብእዋኑ ኣብ ዝተጎሃሃረ ግጭት ሓያሎ ተማሃሮ ግዳያት ሞትን መቑሰልትን ኮይኖም’ዮም።
እቲ ኣብ ዩኒቨርስታት እታ ሃገር ተጓሃሂሩ ዘሎ ናይ ብሄር ግጭታት፣ ደው ክብል እንተዘይክእሉ፣ መንግስቲ ክሳብ ምዕጻወን ዝበጽሕ ስጉምቲ ክወስድ ምዃኑ ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብይ ኣሕመድ ኣጠንቒቑ’ዩ።
ዝበዝሐ እቲ ናይ ብሄር ግጭታት ተኸሲትሉ ዘሎ ክልላት ኣምሓራን ኦሮሞ’ዩ።
ክልል ትግራይ፣ ድሕነትን ጸጥታን እታ ሃገር ክረጋጋእ ብዘይምኽኣሉ ፣ ተወላዶ እቲ ክልል ንዝኾኑ ተማሃሮ ኣብ ካልኦት ክልላት ናብ ዝርከባ ዪኒቨርስታት ከምዘይልኽ ምግላጹ ዝዝከር’ዩ።
=================


text:
ቅምሶ ዋህዮ ማህጸን ክትህቢ ትዕደሚDu har fått en inbjudan till att lämna ett gynekologiskt cellprov - tigrinska
ኣብ ሽወደን ኵላተን ካብ 23 ክሳብ 60 ዝዕድመአን ደቂ ኣንስትዮ ቅምሶ ዋህዮ ማህጸን ኪህባ - ይዕደማ። ቅምሶ ዋህዮ ማህጸን ብምሃብ ካብ መንሽሮ ክሳድ-ማህጸን ምክልኻል ይከኣል። ብዙሓት ሕማማት ቀስ እንዳበሉ ስለዝምዕብሉ እቲ ሕማም ክሳብ ዝሕዝ ግዜ ይወስድ። መንሽሮ ክሳድ ማህጸን ከኣ ከምኡ ቀስ እንዳበለ ዚምዕብል ሕማም እዩ። ግን ሓደ ሒደት ደቓይቕ ዚወስድ ቀሊል መርመራ ብምግባር ቅድሚ ሕማም መንሽሮ ምምዕባሉ ብእዋኑ ምልውዋጣት ዋህዮ ምርካብ ይከኣል'ዩ። ከምዚኦም ዝኣመሰሉ ምልውዋጣት ብቐሊል መጥባሕቲ ምልጋስ ይከኣል።
ኣብዘን ዝሓለፋ 50 ዓመታት ኣብ ሽወደን ቍጽሪ መንሽሮ ክሳድ-ማህጸን ዝሓዘን ደቀንስትዮ ተፋሪቑ'ሎ። ናይዚ ምኽንያት ከኣ ደቀንስትዮ ቅምሶ ዋህዮ ማህጸን ብስርርዕ ስለ ዝሃባ'ዩ።
ኣብቲ ብቋንቋ ሽወደንኛ ዝተላእከልኪ ዕድመ: ኣበይናይ መቐበል-ሕሙማት መርመራ ከምትገብርን: እቲ መርመራ ኣበየናይ ዕለትን ሰዓትን ከምዝግበርን ተጠቒሱ ኣሎ። ወረቐት መንነትኪ ሒዝኪ ክትመጺ ኣለኪ። ኣብቲ መዓልቲ ቆጸራ ፍሉይ ክእለት ዘለወን መሕረስቲ ኪቕበላኺ እየን። እቲ ቅምሶ ካብ ኣፍ ማህጸን ይውሰድ፤ ኣየሕምምን ከኣ'ዩ። ድላይኪ እንተ ኾይኑ ምሳኺ መሰነይታ ሰብ ክትማልኢ ይፍቀድ እዩ።
ብድሓን ምጺ!


text:
Radio Erena: 17 November 2017
ንፕረዚደንት ሙጋበ ዝኣለየ ሰራዊት ዚምባብዌ፣ ኣብ ስልጣን ዝጸንሐ ሰልፊ ዛኑ ፒኤፍን ተቓወምቲ ሰልፍታትን ብሓባር ዘቖምዎ መንግስቲ ክቐውም ክፈቅድ ከምዝኽእል ይግለጽ ኣሎ።
እዚ ዝግለጽ ዘሎ፣ ቀንዲ ተቓዋሚ ፕረዚደንት ሮበርት ሙጋበ ዝነበረን መራሒ ሰልፊ ምንቅስቓስ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ሞርጋን ቫንጊራይ ካብ ስደት ናብ ሃገሩ ኣብ ዝተመልሰሉ እዋን’ዩ።
ኣብ ወጻኢ ሃገር ሕክምና ከካይድ ከምዝጸንሐ ዝተነግረሉ ሞርጋን ቫንጊራይ ብ15 ሕዳር ናብ ሃገሩ ከምዝተመልሰ ንሲኤንኤን ዘረጋገጹ ምንጭታት፣ ምምላሱ ምስ ምእላይ ፕረዚደንት ሙጋበ ካብ ስልጣን’ዮም ዘተሓሕዝዎ ዘለዉ።
ንፕረዚደንት ሙጋበ ኣብ ናይ ገዛ ማሕዩር ኣእትይዎ ዘሎ ሰራዊት ዚምባብዌ፣ ነቲ ፕረዚደንት ብወለንትኡ ስልጣን ከምዝሓደገ ንህዝቢ ክሕብር ይሓቶ ከምዘሎ’ውን ካብ ርእሰ ከተማ ሃራረ ዝመሓላለፍ ዘሎ ዜና የመልክት።
ሓያሎ ወገናት እዚ ሰራዊት ዚምባብዌ ወሲድዎ ዘሎ ስጉምቲ “ወትሃደራዊ ዕልዋ’ዩ” እናበሉ ይገልጽዎ ኣለዉ።
ሕብረት ኣፍሪቃ ብወገኑ እቲ ተርእዮታት ምስ ዕልዋ ከምዝመሳሰል ብምጥቃስ፣ ኣብ ዝኾነት ኣፍሪቃዊት ሃገር ወትሃደራዊ ዕልዋ ከምዘይድግፍ ኣንፊቱ ኣሎ።
ሕብረት ኣፍሪቃ፣ ብወትሃደራዊ ዕልዋታት ንዝመጹ መንግስታት ከይቅበል ኣብ ቅዋሙ ከምዘስፈሮ ይፍለጥ።
እንተኾነ፣ ንዝበዝሐ ትካላት መንግስቲ ተቖጻጺሩ ዘሎ ሰራዊት ዚምባቤዌ፣ ኣብ ውሽጢ’ቲ መንግስቲ ንዝርከቡ ገበነኛታት ንምህዳን ኣብ ዘካይዶ ዘሎ ወፍሪ፣ ንፕረዚደንት ሙጋበ ምእንቲ ድሕነቱ ናብ ውሑስ ቦታ ከምዘግዓዞ’ዩ ዝገልጽ ዘሎ።
========================


text:
ካብ ዓለምለኸ ማሕበረ-ካህናት ትግራይ ዘኦርቶዶክስ ተዋህዶ ዝተውሃበ ኣገዳስን እዋናዊን መግለጺ
ኣብ ኵሉ ኣህጉራተ ዓለም ዝንነብር ካህናት ውሉደ ተጋሩ፡ ሃይማኖትና፥ ስርዓተ ቤተ ክርስትያንናን ባህልናን ዓቂብና ንውልቀን ሓበራውን ረብሓ ብሓድነት ተወዲብና፡ ህዝብና ብ ሃይማኖቱ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ፀኒዑ ባህሉን ታሪኹን ዓቂቡ ናብ ውሉድ ወለዶ ንከመሓላለፍ ኣስተምህሮ ብምሃብን ኣብ ዝዀነ ይዅን እዋን ንዝገጥመና ፀገም ብሓይሊ እግዚኣብሔር ብሓባር መኪትና ባህልናን ህዝብናን ናብ ዝለዓለ ዕብየትን ምዕባልን ንምስግጋርን ንምስረታ ጠቕላይ ቤተ-ክህነት ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን መፃኢት ሃገረ-ትግራይ ኣድላዪ ዝዀነ ምድላው ንምግባርን ንውልቃዊ እንተኢኰነስ ንሓበራውን ሕውነታውን ረብሓ ዝነጥፍ ካብ ዝዀነ ይዅን ፖለቲካዊ ተፅዕኖ ነፃ ዝዀነ፡ ንትርፊ ዘኢቈመ “ዓለምለኸ ማሕበረ-ካህናት ትግራይ ዘኦርቶዶክስ ተዋህዶ” ብዝብል መፀውዒ ስም ሕጋዊ ማሕበር ሕዳር 12/2013 ዓ/ም መስሪትና፤ እቲ ማሕበር ዝምርሐሉ ሕገ-ደንቢ ኣፅዲቕና፤ ንቲ ማሕበር ዝመርሑ ፈፀምቲ ስራሕ መዚዝና ስራሕና ብዕሊ ካብ ዝንጅምር ሓደ ወርሒ ኰይኑና ኣሎ።
ዕላማን ተግባር ማሕበርና
- ሓድግታትን ታሪኽን ትግራይ፡ ተዓቂቡ ንውሉድ ወለዶ ንክመሓላለፍ፡ ምስ ዝምልከቶም ኣካላት ኵለ መዳያዊ ስራሕ ምስራሕን፣ ጥበባዊ ብዝዀነ መንገዲ ንሕብረተ-ሰብ ዓለም ምልላይ
- ኣብ ትግራይ ዝርከቡ ኣብያተ ትምህርቲ ኣብነት ንከኢይዳኸሙ፥ ኣድላዪ ዝዀነ ሓለዋ ተገይሩሎም ብዝተጠናኸረ መንገዲ ንኽቕፅሉ፣ ከይዲ ምምሃር ምስትምሃርን ብመምህራንን ደቀ-መዛሙርቶምን ተጠናኺሩ ንኽቕፅል ዝየድልይ ሓገዝ ምግባር
- ኣብ ትግራይ ዝርከቡ ጥንታውያን መጽሓፍቲ ሃይማኖት፣ታሪኽን ስርዓትን ናብ ትግርኛ እናተተርጐሙ ናብ ሕብረተሰብና በጺሖም ተነበብቲ ንክዀኑ፡ ሓገዛት ትርጕምን ሕትመት ምግባር።
- ሕዚ ኣንጻር ኣብ ሀገርና ትግራይ ብወረርትን ትምክሕተኛታትን ጸላእቲ ህዝቢ ትግራይ ዝበጽሕ ዘሎ ግፍዕን ጨፍጫፍን ብዘለና ሃይማኖታውን ሰብኣውን ግዴታ ብሓድነት ተወዲብና ድምጽና ንምስማዕ
- ኣብ ሙሉእ ዓለም ንዝነብር ሕብረተስብና፡እምነትን ስርዓትን ቤተክርስትያን ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ተሓልዩ ናብ ውሉድ ወለዶ ምእንቲ ንኽቕጽል፡ ዘመናዊ ቴክኖሎጂ ተጠቒምካ ኵለለመዳያዊ ኣስተምህሮ ምሃብ
- ኣብ ሙሉእ ዓለም ዝርከቡ ካህናት ወዲብካ፡ ኣብ ሃይማኖታዊ ኣስተምህሮን ኣገልግሎት፣ ኣብ ሃገራዊ ልምዓትን ማሕበራዊ ናብራን አእጃሞም ክበርክቱ ምግባር
- ኣብ ሃገርና ሀገረ – ትግራይ ዝተፈጸመን ሕዚ ዝፍጸም ዘሎን ሰፍ ዘኢይብል መከራን ስቓይን፡ ክሳብ ሕዚ ከም ዓድናን ሃገርናን ነገልገላ ብዝነበርና ኢትዮጵያ ዝወርድ ዘሎ ስለ ዝዀነ፡ ካብ ሕዚ ንንየው ምስ እዛ ዓዲ እዚኣ ብሓባር ናይ ምንባር ተስፋና ስለ ዝጸልመተ ናይታ ውሃቢት ኵሉ ዝዀነት ግን ድማ ትግፋዕ ዘላ ትግራይ ናይ ርእሳ ጠቕላይ ቤተ ክህነት ንምቛምን ንምድርጃውን።
ስለ ዝዀነ ድማ ኣብ ሙሉእ ዓለም ዝትነብሩ ተጋሩ ኦርቶዶክሳውያን ኵልኹም ናይ እቲ ማሕበርና ዕላማን ከይድን ተገንዚብኩም ኣድላዪ ዝዀነ ሞያዊ ሓገዝ ክትገብሩ ብኽብሪ እናጸዋዕና፡ ካብ ማሕበርና ሓገዝን ኣገልግሎትን ኣብ ዝትደልዩሉ ጊዜ፡ ኣብ ዝዀነ ይዅን እዋን ንኽንሕግዘኩም ንኽነገልግለኩም ድሉዋት ምዃንና ክነረጋግጸልኩም ንፈትው።
ኣምላከ ጽዮን፡ ንትግራይ ይባርኽ
ዓለምለኸ ማሕበረ ካህናት ትግራይ ዘኦርተዶክስ ተዋህዶ
ዋሺንግተን ዲሲ ኣሜሪካ
ካብ ምስሊ ናብ ፅሑፍ ዝቐየረትልና Abrehet Ggiorgis እያ። ዝተወሰነ እርማት ቋንቋ እውን ተገይሩሉ እዩ።
ምስረታ እቱ ማሕበር ኣብ ቲኤምኤች ከም ዝቐረበ
ኦንላይን ኣስተምህሮን ኣገልግሎትን እቱ ማሕበረ