text:
ብዛዕባ እተን ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዘለዋ ደቀንስትዮ ምስ እንርኢ፡ ዕውታትን ብርቱዓትን ኣገልገልቲ ኣምላኽ ናይ ምዃነን ምስጢር፡ ዓቢ ክእለተን ወይ ፍልጠተን፡ ትምህርተን ወይ ከኣ ዝነበረን ስልጣን ከምዘይኰነ ኢና እንመሃር። ኣዝየን ተራ ሰባት፡ ንጹህ ዝልበን፡ ብምሉእ ልበን ንኣምላኽ ዝኣምና ዝነበራ ኰይነን ከኣ ንረኽበን። ንሎሚ ሓንቲ ካብዘን ደቀንስትዮ እዚአን ኣብ 1ይ ሳሙኤል ኣብ ምዕራፋት ሓደን ክልተን ታሪኻ ዝንበብ ሃና ክንርኢ ኢና።
እዋን ሃና ዘመን መሳፍንቲ ኣብ እስራኤል እዩ ኔሩ። ኣብቲ ጊዜ'ቲ፡ እስራኤል ብሓያላት ሰራዊት ፍልስጤማውያን ኣዝያ ዝተሸገረትሉ እዋን፡ ንዓሰርተታት ዓመታት ኣብ መንፈሳዊ ውድቀትን ምንቁልቋልን ዝኣተወትሉ፡ ኣብ ታሪኻ ቅድሚኡ ኣጋጢሙ ብዘይፈልጥ ኩነታት መንፈሳዊ ባይታ ዝዘበጠትሉ እዋን እዩ ኔሩ። እዚ ድማ ውጽኢት ናይቲ ንዳርጋ ሓደ ሚእቲ (100) ዓመት በብቑሩብ ካብ ናይ ኣምላኽ ፍቕርን ኣምልዀን ምርሓቓ እዩ።
1ይ ሳሙ. 3፡1 ‘’... በታ ጊዜ እቲኣ ኸኣ ቃል እግዚኣብሄር ውሒዱ ነበረ፡ ራእይውን ብዙሕ ኣይነበረን።’’ ኢሉ ይነግረና። እግዚኣብሄር ብቐጻሊ ይግለጸሎም ኣይነበረን። እቶም ህዝቢ ኣምላኽ ብልሽዋት (ጥፉኣት) እዮም ኔሮም። ዅሉ ዓይነት ኣምልዀ ጣዖት፡ ርኽሰትን ባዕዳዊ ተግባራትን የዘውትሩ ኔሮም። ብተግባር ክርአ ከሎ'ውን ኣብ መንጎ ህዝቢ ኣምላኽን ኣብ መንጎ እቶም ዓለማውያንን ዝነበረ ፍልልይ ኣዝዩ ሒደት እዩ ኔሩ። ሎሚ እንርእዮ ዘሎና ከምኡዶ ኣይኰነን?
ነቲ ኩነታት ዘጋድድ ካልእ ከኣ ኣብ እዋን ሃና ነታ ሃገር ዝመርሑ ሓቀኛ/ቅኑዓት ናይ ኣምላኽ ሰባት ዘይምንባሮም እዩ። እቲ እዋን ካብቶም ህዝቢ ኣምላኽ ደድሕሪ ኣምላኽ ንኽስዕብ ዝመርሑዎ ዓበይቲ ናይ ኣምላኽ ሰባትን መራሕቲን ዝዀኑ ዘመን ሙሴን እያሱን ኣዝዩ ዝረሓቐ እዋን እዩ ኔሩ። ኤሊ እቲ ካህን ኣሪጉ ነበረ። እቶም ካህናት ኸኣ ብልሽዋት እዮም ኔሮም ብፍላይ እኳ ደኣ ደቂ ኤሊ ሆፍንንን ፊንሃስን ኣዝዮም ስሱዓትን ርኹሳትን ኔሮም። ንሳቶም ኣብቲ ኣገልግሎት ክህነት እኳ እንተነበሩ ንኣምላኽ ኣይፈልጥዎን ነበሩ። ንሳቶም ነቲ መስዋእቲ እግዚኣብሄር ይንዕቅዎ ነበሩ እሞ፡ ሓጢኣት ናይቶም ክልተ መንእሰያት ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ኣዝዩ ዓቢ ነበረ (2፡17)። ንሳቶም እቲ ስብሒ መስዋእቲ ቅድሚ ምሕራሩ ነቲ ብርንዶ ስጋ ብምሉኡ ይደልይዎ ነበሩ።
ኣብ 1ይ ሳሙ. 2፡22 ከምዚ ዝብል ቃል ነንብብ ‘’ኤሊ ኸኣ ኣዝዩ ኣረገ። እቲ እቶም ደቁ ኣብ ብዘለዉ እስራኤል ዝገበርዎ ኹሉን ነተን ኣብ ደገ ድንኳን ምርኻብ ዜገልግላ ኣንስቲ ድማ ከም ዚድቅስወንን ሰምዔ።’’ ኤሊ ኸኣ ንደቁ ‘’ሰብ ንሰብ እንተ በደሎስ፡ ኣምላኽ ይፈርዶ፡ ሰብ ንእግዚኣብሄር እንተበደሎ ግና መን የማልዶ?’’ በሎም። እቶም ደቁ ግና ዘረባ ኣቦኦም ኣይሰምዑን።
ኣብ ከባቢና ንልብና ዘኽብዱ ብዙሕ ነገራት ኣለዉ፡ ሰባት ብስስዐ ክብገሱን ዘይቅኑዕ ንምግባር ህርድግ ክብሉን ርኢና ኢና። ኣብ ከምዚ ኩነታት እንታይ ክንገብር እዩ ዝግበኣና? ኣብ ከምዚ እዋንከ ኣምላኽ ኣበይ ኣሎ? ሓንሳብ ሓንሳብ በቲ ምድራዊ ዝዀነ ኣረኣእያና ኩሉ ነገር ተስፋ ዘቑርጽ ይመስል። ኣብ ገለ እዋን'ውን እቲ እኩይ ኣብ ልዕሊ ቤተ ክርስትያንናን፡ ኣብ ናይ ክርስትና ዓለምን ኣብ ሃገርናን ዝዕወት ዘሎ ኰይኑ ይስመዓና። ኣብ ጊዜ ዘመነ መሳፍንቲ እግዚኣብሄር ንእስራኤል ጸዊዑን ፈልዩን ንካልኦት ሃገራትን ኣህዛብን ክብሪ እግዚኣብሄር እተንጸባርቕ ብርሃን ክትከውን ይደሊ ኔሩ። ኣብ ዘመንና'ውን እግዚኣብሄር ቤተ ክርስትያን ክብሪ ኣምላኽ ንዓለም ከተንጸባርቕ ጸዊዑዋ'ሎ። ገለ እዋን ብርሃን ቤተ ክርስትያን ፈጺሙ ዝቐሃመ ኰይኑ ይረኣየካ። ልክዕ ከምዚ ‘’ናይ ኣህዛብ ሃይማኖታትን ክርስትያን ኢና በሃልቲ ተጀሃርቲ ስጋውያን ሰባት ላዕለዋይ ኢድ ዝሓዙን ንማእከልነት ቤተ ክርስትያን ኣብ ትሕቲ ቁጽጽሮም ዘእተውዎን ኰይኑ ይስመዓካ። ንሓይሊን ስልጣንን ዝስስዑ ሰባት ንቤተ ክርስትያን ከም ድልየቶም ጌሮም ክመርሕዋ ዝተበገሱን በዚ'ውን ዝተዓወቱሉ ኰይኑ ይረኣየካ። እዚ ኩነታት እዚ ናይታ ኣብ እዋን 1ይ ሳሙኤል ዝነበረት እስራኤል ሓቀኛ ኩነታት ዘንጸባርቕ ይመስል!
ኣብ ከምዚ ዝኣመሰሉ እዋናት እግዚኣብሄር ተራ ዝዀኑ፡ ምርኡያት ዘይኰኑ ግን ከኣ ንእኡ ዝኣመኑን ኣብ ህይወቶምን ብህይወቶምን ዕላም እግዚኣብሄር ንኽፍጸም ፍቓደኛታት ዝዀኑ ሰባት ንዕዮኡ ክመርጽን ክጥቀመሎምን ንርኢ። መብዛሕትኡ እዋን ከምዚኣቶም ዝበሉ ሰባት ኣምላኽ እንታይ ይገብር ከምዘሎ ኣይርድኦምን እዩ። ንሳቶም ኣብ ፍጹም ተስፋ ምቑራጽን ቅብጸትን ኰይኖም ‘’ኣምላኽ! በጃኻ ገለ ግበር!’’ ይብሉዎ። እዞም ሰባት ንኹሉ ከኣልነት እግዚኣብሄርን ንዕላማ እግዚኣብሄርን ኣብ ዝምብርከኹሉ እዋን ኣምላኽ ብእኦም ጌሩ ፍቓዱን ዕላምኡን ኣብ ቤተክርስትያኑን ኣብ ዓለምን ዝፍጽመሎም መሳርሒታት ኰይኖም ይርከቡ። እግዚኣብሄር ካብቲ ንሕና ክንርእዮ እንኽእል ንላዕሊ ዝዓበየ እዩ ዝርኢ። ንሱ ዕላማ ኣለዎ፡ ንእኡውን ክፍጽሞ እዩ። ብሓቂ ኸኣ ንሱ ዕላምኡ ኣብ ምትግባር እዩ ዘሎ። ንሱ ነዛ ጥፍእቲን ኣብ ውድቀት ዘላን ዓለም ይብጀዋን ብምንጋፍን ሓዳሽ ይገብራን ኩሉ ንኽብሩ ኸም ዝኸውን ይገብርን ኣሎ። ሕጂውን እግዚኣብሄር ኣብ ዝፋኑ ኣሎ።
እግዚኣብሄር ንሃና ክጥቀመላ መሪጹ
እግዚኣብሄር ብዙሕ እዋን ነቶም ዓያሹን ድኹማትን ንዑቓትን፡ ዋጋ የብሎምን ዝበልናዮም ነገራትን፡ ድኹም እምነት ዘለዎም ሰባትን ናይ ሃይማኖትñ ትምህርቲ ንዘይብሎም ሰባትን ይጥቀመሎም። ኣብ 1ይ ሳሙ. እግዚኣብሄር ንሃና ክሓርያ ከሎ ንርኢ። ‘’ሃና’’ ዝብል ቃል ትርጉሙ ‘’ጸጋ’’ ማለት እዩ። እዛ ሰብ ኣብ መላእ እታ ሃገር ናይ ጸጋ-ኣምላኽ መሳርሒት ኰይና። ክትጅምር ከላ ግና ዓባይ ናይ እምነት ሰብ ኰይና ኣይጀመረትን። ናብኡ ንክትበጽሕ ብኣዝዩ ጽንኩርን ነዊሕን ኩነታት ክትሓልፍ ኔርዋ። በዚ ምኽንያት ከኣ መብዛሕትና ህይወትና ምስ ናይ ሃና ከነመሳስሎ ንኽእል።
ኣብ 1ይ ሳሙ. 1፡1-2 ‘’ኣብ ራማታይም-ጸፊም፡ ካብ ከረን ኤፍሬም፡ ኤልቃና ዝስሙ ኤፍራታዊ ሰብኣይ፡ ነበረ። ንሱ ክልተ ኣንስቲ ነበራኦ፡ ስም እታ ሓንቲ ሃና፡ ስም እታ ኻልኣይቲ ኸኣ ጵኒና ነበረ። ጵኒና ድማ ውሉድ ነበርዋ፡ ሃና ግና ውሉድ ኣይነበርዋን’’ ይብለና። እታ ስድራ ኣብ ራማ ትነብር ነበረት። ራማ ካብቲ ማሕደር እግዚኣብሄር ዝነበሮ ‘’ሽሎ’’ ኣስታት 25 ኪሎ ሜተር ርሒቓ ትርከብ ቦታ'ያ። ሰብኣይ ሃና ሌዋዊ እዩ ኔሩ። ኣብቲ ሒደት ሰባትን ሒደት ካህናትን ጥራይ እሙናት ዝነበሩሉ ዘበን ንሱ ዉፉይን ንእግዚኣብሄር እሙንን ነበረ። ዓመት መጸ ኤልቃና ከምቲ ሕጊ ኣምላኽ ዝእዝዞ ክሰግድን ንእግዚኣብሄር ጐይታ ሰራዊት ክስውእን ካብ ከተማኡ ናብ ሽሎ ይድይብ ነበረ። ንስድርኡ'ውን ምስኡ ይወስዶም ነበረ። እታ ስድራ ኣብ መንጎ እቲ ብልሽውን ክፉእን ወለዶ እትነብር ንኣምላኽ እትሰግድን እተገልግልን ስድራ እያ ኔራ።
እታ ስድራ ዋላ'ኳ ብዙሕ ጽቡቕ ጐድንታት እንተነበራ ገለ ጸገማትሲ ኔርዋ እዩ። ቅድሚ ኹሉ ኤልቃና ክልተ ኣንስቲ እየን ኔረንኦ። ካልኣይቲ ሰበይቲ መመርዓዊኡ ምናልባት ካብታ ቀዳመይቲ ሰበይቱ ሃና ስለዘይወለደ ይኸውን። ኣብቲ እዋን፡ ሰብኣይ ሰበይቱ ዘይትወልድ እንተዀይና ምእንቲ ክትወልደሉ ካልኣይቲ ሰበይቲ ምምርዓው ልሙድ እዩ ኔሩ። እዚ ግና ኣብ ኣምላኽ ፍቑድ ኣይነበረን። ኣምላኽ ዘይፈቐዶ ነገር ክንገብር ከሎና መወዳእታና ከምዛ ናይ ኤልቃና ስድራ ባእሲ፡ ውጥረት፡ ምትህልላኽ፡ ቅንኢን ጽልኢን ይኸውን። ሃና ቀዳመይቲ ሰበይቲን ብኤልቃና ፍትውትን እያ ኔራ። ብመጻርርታ ጵኒና ግና ዝተናዕቀት ነበረት።
ኣብዚ፡ ናይ ሃና መኻን ምዃንን እቲ ዘይተፈጸመ ባህጊ ልባን ንርኢ። ኣብቲ እዋን'ቲ መኻን ምዃን ከም መርገም ናይ ኣምላኽ፡ ኣብ ህይወትና ንኣምላኽ ባህ ዘየብል ነገር ከምዘሎና ምልክት ተጌሩ ይውሰድ ኔሩ። መጽሓፍ ቅዱስ ሃና ስለምንታይ ከምዘይወለደት ዋላ ሓደ ዝርዝር ሓበሬታ ኣይሃበናን። እግዚኣብሄር መብዛሕትኡ እዋን ነቲ ቃንዛ ናይ ልብና ዋላ ሓደ መግለጺ ኣይህበናን። ሓንሳብ ሓንሳብ እግዚኣብሄር ካብ ልዕልናኡን ዕቤቱን ተበጊሱ ዝገብሮ ነገራት ምስቲ ቓሉን መገድታቱን ዝገራጮ ኰይኑ ዝስመዓና እዋናት ውሑድ ኣይኰነን። እግዚኣብሄር ንህዝቡ እንተደኣ ተኣዚዞም ብውሉድ ከም ዝባርዀም ቃል ኣትዩሎም እዩ። ኣብ ዘዳ. 28፡11 ‘’...ኣብ ፍረ ከርስኻን ኣብ ፍረ ማልካን ኣብ ፍረ ምድርኻን እግዚኣብሄር ብጽቡቕ ኬብዝሓካ እዩ፡’’ ኣብዚ ፍሉይ ኩነታት ናይ ሃና ግና ከምቲ ኣብ ህይወትና ዘጋጥመና ኩነታት እግዚኣብሄር ካብቲ ክቱር ድሌትን ንውሉድ ዝነበራ ጽምኣትን ዝዓበየ ሓሳብን ዕላማን ኣብ ህይወት ሃና ኔርዎ። ኣብቲ ፍሉይ ህሞት ናይ ህይወታ ሃና ክትሓስቦን ክትሓልሞን ካብ እትኽእሎ ንላዕሊ እግዚኣብሄር ዝበለጸ በረኸት ኣዳልዩላ ኔሩ።
እቲ ዘይተፈጸመ ሃረርታኻ
እቲ እትደልዮን ሃረር እትብሎ ዘሎኻን ግን ከኣ ክሳብ ሕጂ ዘይተቐበልካዮ ነገር እንታይ እዩ? ብዛዕባ ገለ ነገር ጸሊኻሉ፡ ናብ እግዚኣብሄር ነቢዕካ ለሚንካዮ ኢኻ፡ ግን ከኣ ኣይተፈጸመን። ዋላ ሓደ መግለጺ ኸኣ ኣይረኸብካሉን። ንስኻ ግና ትግረም፡ ገለ ጌጋ ጌረዶ? ወዲቐዶ? ሓጢአዶ እኸውን? ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ቀሪብካ ‘’ኣብ ህይወተይ ገለ ስለዝረኸብካለይ ዲኻ ትቐጽዓኒ ዘሎኻ?’’ ኢልካ ምሕታት ኣይጎድእን እዩ። ሓንሳብ ሓንሳብ እቲ እትረኽቦ መልሲ ‘’ እዚ መቕጻዕቲ ኣይኰነን፡ እዚ ንኽብረይ ኢለ ዝገበርኩዎ እዩ፡ ኣነ ዕላማ፡ እወ! ሓደ ዕላማ ኣሎኒ፡ ናትካ ሃረርታ ዘይምፍጻሙ ድማ ኣካል ናይቲ ሓሳበይን ዕላማይን እዩ፡ ክትቅበሎ ኸ ትኽእልዶ? ስለምንታይ ንዝብል ሕቶኻ መልሲ ከይረኸብካሉ እቲ ዝዓበየ መደበይን ዕላማይን ይረኣየካዶሎ? ክትቅበሎ ኸ ትኽእልዶ?’’ ዝብል ይኸውን።
ኣስተውዕል! ህይወትካ ኣካል ናይቲ ዓቢ ታሪኽን ካባኻ ንላዕሊን እዩ። እዚ ዛንታ ብዛዕባና ዘይኰነስ ብዛዕባ እቲ ዝዓበየ መደብ ምብጃው ናይ እግዚኣብሄር፡ ነታ ንኡኡን ናቱን ዝዀነት ምድሪ ንምብጃው ዘለዎ መደብ'ዩ። መዝ 24፡1 ‘’...ምድሪን ምልኣታን፡ ዓለምን ዚነብርዋን ናቱ እዮም፡’’ ይብለና። ምድሪ እታ ጥፍእቲ ፕላኔት እያ፡ መደብ ኣምላኽ ድማ ነዛ ጥፍእቲ ምድሪ ናብኡ ክመልሳ ኣብ ልዕሊኣ ኸኣ ክነግስን ከም ንጉስ ክገዝኣን'ዩ። ምስቲ ንብዘላ ምድሪ ዝጠመተ ውጥን እግዚኣብሄር ከነረኣእዮ ከሎና፡ እቶም ዓበይቲ ኰይኖም ዝረኣዩና ዘይተፈጸሙ ሃረርታ ልብና ከምቲ እንሓስቦም ዓበይቲ ኣይኰኑን። እግዚኣብሄር ነዞም ዘይተፈጸሙ ሃረርታ ልብና ወሲዱ ኣካል ናይቲ ንብዘላ ምድርና ክስዕርን ክገዝእን ከፍቅርን ዝመደቦ መደብ ክገብሮም ይደሊ። ዛንታ ናይ ሃና ማዕረ'ቲ ቃል ኣምላኽ ምዃኑ ትርግታ ልቢ እግዚኣብሄር ንምእማን ዝተገብረ ጻውዒት እዩ። ዋላ'ኳ እንተዝይተረደኣካን ንልብኻ ዘቑስል እንተመሰለን ንፍቓድ ኣምላኽ ንክትማረኽን ኣብ መደብ እግዚኣብሄር ናትካ ግደን ቦታን ንምፍላጥን ዝተገብረ ጻውዒት እዩ።
ሽግር ሃና በርቲዑ
መኻን ምዃና ከይኣክል ሃና ምስታ ፈራይት ዝዀነት መጻርርታ ጵኒና ክትጋደል ኔሩዋ። 1ይ ሳሙ. 1፡4 ጵኒና ኣወዳትን ኣዋልድን ከምዝነበሩዋ ይዛረብ። እዚ ኸኣ እንተወሓደ 4 ደቂ ኔሮማ ማለት እዩ። ነዚ ነገር እዚ ሃና ክትቅይሮ እትኽእል ዋላ ሓደ ነገር ኣይነበረን፡ ግን ከኣ መዓልታዊ የሳቕያ ኔሩ። ቁ. 4-5 ከምዚ ይብለና ‘’እታ ኤልቃና ዝስውኣላ መዓልቲ ምስ መጸት፡ ንሱ ንጵኒና ሰበይቱን ንኹሎም ኣወዳታን ኣዋልዳን ገግዲኦም ሃቦም። ንሃና ግና እግዚኣብሄር ማህጸና ዓጽዩ ክነሱስ ይፈትዋ ነበረ እሞ፡ ዕጽፊ ግደ ገይሩ ሀባ።’’ በቲ ዘመን ንኣምላኽ ዝሰግዱ ሰባት መስዋእቲ ከቕርቡ ናብ ሺሎ ናብ ማሕደር እግዚኣብሄር ይኸዱን ናይ ሰላም መስዋእቲን ናይ ምስጋና መስዋእቲን የቕርቡ፡ ደድሕሪኡ ኸኣ ካብቲ መስዋእቲ ግዲኦም ብሕብረት ይበልዑ ነበሩ። ኣብ ከምዚ እዋን እዩ እምበኣር ኤልቃና ኣብ ልዕሊ ሃና ዘለዎ ፍቕሪ ንምግላጽ ዕጽፊ ግደ ገይሩ ዝህባ ዝነበረ። ሃና ግና እዚ እኹል ኰይኑ ኣይረኸበቶን። ምኽንያቱ እቲ ካብ ኩሉ ኣብሊጻ ሃረር እትብሎ ዝነበረት ውላድ ስለዘይረኸበት።
ቁ. 5 ‘’እግዚኣብሄር ማህጸና ዓጽዩ ነበረ’’ ይብለና። ኣብ ገለ እዋናት እቲ ኣብ ውሽጥና ዝስመዓና ዝዓበየ ተስፋ ምቑራጽ ኣምላኽ ባዕሉ ብኸምኡ ክንሓልፍ ምፍቃዱ'ዩ። ኩነታትና ልዕሊ ቁጽጽርናን ኣብ ኢድ ኣምላኽ ዘሎ ነገርን እዩ። ሰይጣን ከኣ እምበርዶ እግዚኣብሄር ሰናይ እዩ? ዝብል ጽላሎት ምጥርጣር ኣብ ኣእምሮና ይዘርእ። ብርግጽ የፍቅረኒ ድዩ? ብሓቂ እግዚኣብሄር ዝሓሊ እንተዀይኑ ብዛዕባ ኩነታተይ ገለ ነገርዶ ኣይምገበረን? እዚ ሓሳብ ኣብ ቁ. 6 ተደጊሙሎ ‘’እግዚኣብሄር ማህጸና ስለጽዓጸወ’’፡ እዚ መደብ እግዚኣብሄር የመልክት፡ ንሕና ንመደባት እግዚኣብሄር ምምብርካኽን ምፍቃርን፡ ሰናይን ቅዱስን ለባምነት ምዃኑ ክንፈልጥን፡ ኣምላኽ ዝሓስቦ እንታይ ምዃኑ እንተንፈልጥ ኔርና፡ ብርግጽ ምስ ሓሳብ ኣምላኽ ከምእንሰማማዕ ክንሓስብ ይግባእ።{mospagebreak}
ሃረርታ ክህልወና ጌጋ ኣይኰነን። ግን ከኣ ብምርጫናን መገድታትናን ከይንኸይድን ንልዕልናን ንምርጫ ኣምላኽን ክንሰግ ፈቓደኛታት ክንከውን ይግበኣና። እቲ መፍትሒ ብብርክና ሰጊድና ‘’ኣምላኸይ እዚ ናትካ ምርጫ እዩ፡ ንስኻ መደባትን ዕላማን ኣሎካ። ኣነ ክርእዮምን ክርድኦምን ኣይከኣልኩን፡ ግን ከኣ ይቕበሎም ኣሎኹ። መደባትካ ብሓጎስ እቕበሎ፡ ንልዕልናኻ'ውን እማረኽ ኣሎኹ’’ ክንብል ጥራይ'ዩ።
ናብ ሃና ክንምለስ ከሎና፡ ጵኒና ፈራይት፡ ሃና ድማ መኻን ምዃነን ጥራይ ኣይነበረን ሽግረን። ጵኒና ጨካን መጻርርታ ኰይና ደኣ ነበረት። ኣብ ቁ.6 መጻርርቲ ሃና ተዀርያ ነበረት ይብለና እዚ ‘’ተጻራሪ’’ ዝብል ቃል ‘’ሽግር’’ ተባሂሉውን ክትርጎም ይከኣል። ኣብ ህይወትካ ዘቖጥዓካን ዘዀርየካን ‘’መሸገሪ’’ ሰብ ኣሎዶ? ናይ ሃና ኩነታት ናይ ሓደ መዓልቲ ኣጋጣሚ ኣይነበረን። ቁ. 7 እቲ ኩነታት ዓመት ንዓመት ይቕጽል ከምዝነበረ ይነግረና። ናብ ቤት እግዚኣብሄር ኣብ ዝድይቡሉ እዋናት ጵኒና ንሃና ከተዀርያ መመሊሳ ተባጭወላ ነበረት።
ኣምላኽ ነዊሕ ንዝቐጸለ ስቅያትና ተጠቂሙ ነቲ ብኻልእ መገዲ ከነውጽኦ ዘይንኽእሎ ኣብ ልብና ዝተደጐለ ነገር ቀሊዑ የውጽኦ። ኣብ ከምዚ ዝበለ ነዊሕ ናይ ስቅያት ዘበንና ዝተዓቑረ ነገራትና ይገሃድ። ሃቐናና፡ ንርእሰይ ይጥዓመኒ ምባልና፡ እዝዩ ጸቢብን ድሩትን ዝዀነ ራኢና፡ ኣነ ኣብዛ ዓለም ምንባረይ ንርእሰይን ንሓሳባተይን መደባተይን እዩ ዝብሉ ድጉላት ነገራት፡ እዘን ነገራት ሓንሳብ ሓንሳብ ንነዊሕ ዝቐጸለ ስቅያትን ተስፋ ምቑራጽን ክሳብ ዘጋጥመና ኣይንርእየንን ኢና። እግዚኣብሄር ንኸምዚ ዓይነት ስቓይ ልብና ንምጽራይን ንምንጻህን ይጥቀመሉ። ንሱ ሃና ንልዕልናኡ ንኽትግዛእን ህይወታ ኣብ እግዚኣብሄር ንኸተማእክል ይሰርሓ ኔሩ። እግዚኣብሄር እዚ ናይ ህይወት ለውጢ ኣብ ሃና ንኽመጽእ ብነዊሕ ስቅያት ክትሓልፍን ኣዝያ ክትጸሪን ከምዝግብኣ ይፈልጥ ኔሩ።
ኣምላኽ መደባቱ ኣብ ህይወትናን ኣብ ልብናን ብህይወትናን ብልብናን ከተግብርን ክፍጽምን ካብ ዝጥቀመሎም ባእታታት ሓደ ‘’ጊዜ’’ እዩ። በተን ዓመታት እቲአን ልክዕ ኣነን ንስኻን ዋላኳ ኣበርቲዕና እንተጸለና ዘይቅየሩን ንህይወትና ኣዝየን ዝሃሰያናን ዘሳቐያናን ነገራት ኣግሊሱ ይልዉጠና ከምዘሎ ንሃና ኸኣ ከምኡ ይልዉጣ ኔሩ። እግዚኣብሄር ነዘን ስቅያት ዝመልኣ ነዋሕቲ ዓመታት ንልብና ክመርሓለንን ነቲ ክመጽእ ዘለዎ ናይ መጻኢ መደባቱን ዕላምኡን ከዳልወና ይጥቀመሎም'ዩ።
ዓመት መጸት ሃና ናብ ቤት እግዚኣብሄር ኣብ እትድይበሉ ዝነበረት እዋን ኣብ ቤት እግዚኣብሄር ዝነበረ ርኽሰትን ዕልወትን ክትፈልጥን ክትመሃርን ክኢላ እያ። ኣነ ይኣምን! ሃና ካብ ጊዜ ናብ ጊዜ ካብ ብውልቃዊ ሽግራትን፡ ውልቃዊ መደባታን ፍቓድ ርእሳን ምሕሳብ ወጺኣ ካብ ኩነታታ ንላዕሊ ብኻልእ ነገር ልባ ክጉሂ ጀሚሩ። ራእያ ካብ ውልቃውነት ወጺኡ ክገፍሕን ክዓቢን፡ እግዚኣብሄር ኣብ ልቢ እዛ ሰበይቲ ራእይ መንግስቲ ኣምላኽ ከስፍር እዩ ጀሚሩ። ካብ ውልቃዊ ሓሳባታን መደባታን ወጻኢ ምእንቲ'ቲ ዝሰፍሐን ዝዓበየ ነገራትን ንሱ ኸኣ ክብሪ ኣምላኽ ክትጸምእን ሃረር ክትብልን ኣኽኢልዋ። እግዚኣብሄር ንሃና ነታ ሃገር ካብ መገዲ ሓጢñኣት ኣውጺኡ ዝመርሕን ክብሪ ኣምላኽ ኣብታ ሃገር ንክሕደስ ዝገብርን መራሒ ንዝዀነ ውሉድ ብቕዕቲ ኣደ ንኽትከውን የዳልዋን፡ ይሰርሓን ነበረ።{mosimage}
ይቅጽል
Hannah – A Passion for The Glory Of God ብዝብል ኣርእስቲ ብ Nancy Leigh DeMoss ተዳልዩ ኣብ Herald Of His Coming, July 2005 2005 ካብ ዝወጸ ጽሑፍ ተወሲዱ ዝተተርጎመ


c: text/html

text:
ሓበሬታ : ንጉዕዞ ጽንብል ናጽነት መበል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮቤልዩ ካብ ጀርመን ናብ ኤርትራ ዝኣትዉ
ምስ’ዚ ክቡር ህዝብን ክብርቲ ዕለት ጽምብል ናጽነት መበል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮበልዩ ንምስታፍ ካብ መላእ ጀርመን ኣብ ኤርትራ ተኻፈልቲ ንምዃን ዝተፈላለየ መደባት ሓንጺጽና ተበጊስና ከም ዘለና ነበስር ። እዚ ክቡር በዓል 25 ዓመት ብሩራዊ ኢዮቤልዩ ናጽነት ኤርትራ ናይ ኩሉ ኤርትራዊ በዓልን ክብርን መንነትን ስለ ዝኾነ ኩሉ ኤርትራዊ ክሳተፎ ዘለዎኢዩ።በዚ ኣጋጣሚ ንኹሉ ናብ ኤርትራ ዝኸይድ ነባሪ ጀርመን ከም ንጡፍተሳታፊ ንምዃን ብኽብሪ ንዕድም።
ተወጢኑ ዘሎ መደብ፣
- ምስ ገለ ኣሃዱ ዋርሳይ ይካኣሎ ብሓባር ናይ ምዝንጋዕ መደብ ፣
- ሓደ ባህላዊ ለይቲ ምድላው፡ ኣታዊኡ ብስም በዓል ናጽነት ንስድራ ስውኣት ዝውዕል። ኣብዚ ምሸት ብውሽጣዊ ዓቕምናን ገለ ስነ ጥበባውያን ንምምዕራጉን ምስፍሑን ወሲኽካ ዝካየድ ይኸውን፣
- ምትካል ገረብ ስውኣት፣
- መለለይ ተሳተፍቲ ዝኸውን ማልያ ወይ ቆቢዕ ምድላው።
ኣብዚ መደብ ክሳተፉ ንዝደልዩ ሃገራውያን ኣብ ከበቢኹም ዘለዉ ሓለፍቲ ውዳቤታት ወይ
በዚ ታሕቲ ተሓቢሩ ዘሎ ኢ-መይል ሓበሬታ ክትረኽቡን ክትምዝገቡን ትኽእሉ።
ነዚ መደብ ንምክያድ ወጻኢታት ስለ ዘለዎ ኩሉ ክምዝገብ ዝደሊ ተሳታፋይ € 100,00 ኦይሮ (ሚእቲ ኦይሮ) በዚ ታሕቲ ተሓቢሩ ዘሎ ቁጽሪ ሕሳብ ከመሓላልፍ ይግባእ።
Alazar Ackeza & Russom Araia
BW/Bank. IBAN:DE24600501017407096940
መወዳእታ ምዝገባ ክሳብ ዕለት 20 መጋቢት 2016 ኢዩ።
ኣሰናዳኢት ሽማግለ ኤርትራ ጀርመን
E-mail፡ alazarackeza@gmail.com ወይ Russom@arcor.deAnnouncement-Partcipation-of-25ID-02

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
መእተዊ ብዙሓት ናይ ሕብረተሰብና ምሁራትን ጠቢባንን፣ መርዓ ኣብ ትርጉም ዘይብሉን ዘይጠቅምን ደረጃ ከም ዝበጸሐ እዮም ዝዛረቡ። እቲ ምኽንያት እንታይ እዩ እንተ ተባህለ ብዙሓት ሰባት ተመርዕዮም ኣብ ሓዳር ክንዲ ዝጸንዑ ዝፋትሑ ይበዝሑ ስለ ዘለዉ ንምንታይ መርዓ ኣድለየ ዝብል ሕቶ ኣብ ኣእምሮ ብዙሓት ስለ ዝሰረጸ እዩ።
ካብዚ ኣብ ላዕሊ ዝረኣናዮ ሕቶታት ተላዒልና ደቀ ብዛዕባ እቶም መሰረታውያን ዝዀኑ ናይ ሓዳር ሽግራት እንታይ ምኻኖም ክንዝርዝሮ ኢና።
- ሰብ ሓዳር ኣብ ሓዳር ዘለዎም እምነት ምዝባዕ።
- ሰብኣይን ሰበይትን ኣብ ሓዳር ምስ ኣተዉ ብሓዘን ኰነ ብሓጐስ ተጸዋዊሮም ንምንባር ድልዋት ክንዲ ምዃን ብናይ ገዛኣ ርእስኻ ምፍታው ስሚዒት ምትሓዝ።
- ኣብ ውሽጢ ሓዳር ዝረከብ ሓጐስ ብናይ ክልተ ጻዕርን ትግሃትን ምዃኑ ዘንጊዕካ ኣብ ውሽጢ ሓዳር ተኣምር ምጽባይ።
ናይ ሓዳርን ናይ ሓዳር መጻምድትኻ ባህሪ ብዝግባኣ ሰኣን ምርዳእን፣ ኣብ ውሽጢ ሓዳር ብዝላዓሉ ጉዳያት ብግልጺ ዘይምዝታይን፣ ኣብዚ ዘመን እዚ እቲ ዝዓበየ ሽግር ኰይኑ ስለ ዘሎ ንናይ ሓዳር ምጥፋሽን ምዕናውን ቀንዲ ምክንያት ኰይኑ ኣሎ። ሓዳር ህይወት ኣለዎ። ዝዓቢ፣ ዝዕንብብ ከምኡ ኸኣ ዝፈሪ እዩ። ከምቲ ንዕቤት ምግቢ ዘድሊ ከምኡ ድማ ሓዳር ከም ዝግባእ ክዓብን መቐረት ክህልዎን እንተ ዀይኑ፣ ዘየቃርጽ ክንክን የድልዮ እዩ። ሰብኣይን ሰበይትን ክሰማምዑ ኣለዎም ክበሃል ከሎ ናይ ግድን በረኣእያ ብሓሳብ ምፍልላይ ኣየጋጥሞምን እዩ ማለት ኣይኰነን። ናይ ሓሳብን ኣረኣእያን ፍልልይ ከጋጥም ከሎ ክንዲ ምፍሕፋሕን ባእስን ሓደ ነቲ ሓደ እንዳ ሰምዖ ክራዳድኡ ብምፍታንን ንሓድነቶም ካብ ሓደጋ ከንድሕንዎ ክጋደሉ ይግባእ። ንፍቕሪ ከም ዓላምኦም ሒዞምን ጌሮምን ንሓድሕድሞ ክሰማምዑን ክቀባበሉን እንተ ዘይኪኢሎም፣ ልኽዕ ከም ኣብ እሾኽ ዝተጸግዐ ዓጋም ኰይኖም ኣብ ዘመን ህይወቶም ኩሉ ሓጐስን ሰላምን ዝረሓቖም ከይኖም ክነብሩ እዮም። ኣብ ውሽጢ ሓዳር ምቅብባልን ምርድዳእን ዝመጽእ ስቕ ኢልካ ብሃውሪ ዘይኰነስ እንታይ ድኣ ንዘለካ ፍልልያት ብግልጺ ብምዝርራብን፣ ንዘሎ ጸገም ንምፍታሕ ድማ ብኽልቲኡ ወገን ቅሩብነትን ፍቓድን ምስ ዝህሉ ጥራይ እዩ። እዚ ኣዚዩ ወሳኒ ጉዳይ እዩ።
ካልእ ኣብዚ ዘመን ጐሊሑ ዝረኣ ጸገም ሰባት ኣብ ክሊ ሓዳር ጥራይ ተወሲኖም ክነብሩ ስለ ዘይውስኑን ክብሩነት ሓዳር ዘንጊዖም ንረኣዩለይ ጥራይ ኣብ ሓዳር ስለ ዝኣትዉ እዩ። ብዝሓት ናይ ዘመና መንእሰያት ኣብ ሓዳር ዝኣትዉ ሓሲቦምን ወሲኖም ዘይኰኑስ ብሃውርን ስሚዒትን ዝኣትውዎ ጉዳይ ከይኑ ዘሎ ይመስል። ሓዳር ኣርሒቕካ ምሕሳብን ምስልሳልን ካብኡ ሓሊፉ እውን ውሳኔንን ተወፋይነትን ይሓትት እዩ። ሓዳር ክምስረት እንከሎ ብዙሕ ምውጻእን ምውራድን ከምዘሎዎ ዘይተረድእም ሓደ ሐደ ጀመርቲ፣ ገና ኣብ መጀመርያ ሓዳሮም ዝተደላደለን ዝማእመኣን ናብራ ክነብሩ ይደልዩ። ናይ ሓዳር እቲ ትኽክለኛ ዝዀነ መልክዑ ምርኣይ ተሳኢንዎም ከኣ ብገርህነት ኣብ ሓዳር ዓለም ዝኣትዉ ሰባት፣ ሓዳሮም ከምቲ ዝሓሰብዎ ከይኰነ ምስ ዝተርፍ ዘለዎም ኣማራጺ ካብዝ ጀመርዎ ሓዳር ሃዲሞም ካልኣ ሓዳር ንምፍታን እዮም ዝጓየዩ።
ሓዳር ውጺታዊ ዝኸውን ብታኣምራት ዘይኰነስ ክልተ ናይ ቃልኪዳን ተጻመድቲ ተሰማሚዖምን ተረዳዲኦምን ንሓደ ዓላማ ክልቲእቶም ምስ ዝስለፉ ጥራይ እዩ። ኣብ ሃገርና ሓደ ኣባሃህላ ኣሎ። “ ሰብኣይን ሰበይትን ካብ ሓደ ማይ ዝፍጠሩ” ዝብል እዩ። እዚ ኣብ መንጐ ሰብኣይን ሰበይትን ዘሎ ተመሳሳልንት ክገልጽ ከሎ። ብኻልእ ወገን ሰብኣይን ሰበይትን ከምቲ ጐኒ ንጐኒ ዝፈስስ ዋሓዚ ኰይኖም እሞ ኸኣ ናብ ሓደ ቦታ ዝውሕዝ ክምሰሉ ይኽእሉ እዮም። ክልተ ወሓይዝ ክራኸቡ እንከለዉ፣ ብሓይሊ ይጋጨዉ እሞ ሓደ ዘፍርሕ ድምጺ ይፈጥሩ። ነገር ግና ቀስ ብቐስ ብምውህሃድ ሓደ ወሓይዝ ከይኖም ግርማ ብዘለዎ መንገዲ ብሓንሳብ ክጓዓዙ ይጅምሩ። ስለዚ ኣብ መንጐ እቶም ዓላምኦም ፍቕሪ ጌሮም ብሓዳር ተኣሳሲሮም ጉዑዞኦሞ ክመርሑ ዝወሰኑ ሰባት፣ ድሕሪ መርዕኦም ዘጋጥምዎም ናይ ስምዒት ዘይምስምማዕን፣ ተስፋ ምቑራጽን፣ ናይ ድሌታት ዘይምምልላእን፣ ናይ ኣረኣእያ ፍልልይን፣ ካልእን ከጋጥምዎም ይኽእሉ እዮም። እንተዀነ እቶም ከም ፍቕድ እግዚኣብሄር ሓዳሮም ዝጀመሩ ሰባት፣ ንጐይታና የሱስ ክርስቶስ ኣብ ቤቶም ብምጽዋዕ፣ ሓቢሮም ብምምኽኻር፣ ንሓድሕዶም ብናይ ኣምላኽ ፍቕሪ ንምቅብባል ፍቓደኛታት ብምዃን፣ ንሓዳሮም ሕጉስን፣ ነዊሕ ዕድመ ዘለዎን ክገብርዎ ዘለዎም ዕድል ካብ ናይ ካልኦት ዝሓሸን ዝበለጸን እዩ። ብዛዕባ ሓድነቶም ሓቢሮም ምስ ዝጽልዩ ብዛዕባ ሓዳሮም ብግልጽን ብእምነትን ምስ ዝዛራረቡ ዓላምኦም ሸትኡ ከይሃረመ ከም ዘይተርፍ ርዱእ እዩ። ዘጋጥምዎም ጸገማት ከኣ ብምሉኣቶም ክርሕቑ ይኽእል እዩ።
ፍሉይነት ሓዳር።
ሓዳር ብእግዚኣብሄር ኣብ ሰማያት ዝተመደበ ወይ ዝተወጠነ እዩ። እዚ ሓሳብ ኣብ ምድሪ ተግባራዊ ክኸውን ንወዲ ሰብ ተዋህበ። እግዚኣብሄር ንሰብ ብመልክዑ ፈጠሮ ተባዓታይን ኣንሳታይን ጌሩ ድማ ፈጥሮም ዘፍ 1፣27። እግዚኣብሄር ንሰብ ብዝተፈላለየ ጾታ ዝፈጠሮም ንመርዓ ዓላማ ብምግባር እዩ። እግዚኣብሄር ንደቂ ሰባት ኣብ ውሽጢ ሓዳር ክረኽብዎ ዝኣዘዘ በረኸታት።
- ሰብ ሓቕኛ ፍቕሪ ክለማመድ ኤፍ 5፣28, ዘፍ 2፣2፣24-25።
- ዘሪኢ መታን ክትክእ ዘፍ 1፣28።
- ናይ ዘመን ህይወቱ ብጻይ ወይ ዓርኪ ንምርካብ ዘፍ 2፣18 ሚል 2፣14።
ከም ፍቓድ ኣምላኽ ዝተመስረት መርዓ፣ ቃል ኣምላኽ ከም ዝብሎ ሓድሽ ሰብ ወይ ህይወት ዝፈጥር እዩ። እዚ ማለት ድማ ሰባት ብመርዓ ሓደ ምዃንን ወይ ድማ ኣካል ሓድሕድ ኰይኖም ሓደ ኣብቲ ሓደ ናይ ምህላው ሚስጥር ማለት እዩ። እዚ ናይ ክልተ ሰባት ሓደ ናይ ምኳን ሚስጥር ዝረጋገጽ “ ሰብ ኣብኡን ኣዲኡን ይሕደግ ምስ ሰበይቱ ድማ ይጥበቕ” ዘፍ 2፣24, ማቴ 19፣ 5-6, ኤፌ 5፣3 ኣብ ዝብል ኣምላኻዊ መምርሒ ዝተመስረተ እዩ። ክርስትያናዊ መርዓ ማለት ኣብ መንጐ ወድን ጓልን ዝፍጸም ስጋዊ ጥምረት ጥራይ ዘይኰነስ ናይ ልብን ናይ መንፈስን ሕድነት ዝፍጸመሉ ዓሚቕ ሚስጥር ዘለዎ ሕብረት እዩ። ጐይታና የሱስ ኣብ ማቲዎስ 19፣3 ነቶም ፈርሳውያን ብዛዕባ ፍትሕ ምስ ሓተትዎ ክቃወሞም ከሎ “ ስለዚ ሰብኣይን ሰበይትን ሓደ ስጋ እዮም፣ እምበር ክልተ ኣይኰኑን” ኢልዎም። እዚ ድማ ኣብ ውሽጢ ሓዳር ዘሎ ናይ ስጋን ናይ ሓሳብን ዓላማን ከሙኡ እውን ናይ መንፈስ ሓድነት እዩ ዘመልክት። ካብቲ ሓደ ቐንዲ ናይ ሰብ ዓላማ ኣብዛ ምድሪ ምንባር ንዕኡ ወይ ንዓኣ ዝሰማማዕ ወይ ትሰማማዕ ናይ ሓዳር መጻምድቲ ረኺቡ ወይ ረኺባ ዘመኖም ብሓጐስን ባህታን ንምፍጻም እዩ። ካብዚ ንታሕቲ እንዝርዝሮም መጽሓፍ ቁድሳዊ መምሪሕታት መርዓ እቲ ሓቀኛ በረኸትን ሓጐስን ዝረኽብሉ ከም ምዃኑ እኳ፣ ሰብኣይ ንሰበይቱ ሰበይቲ ድማ ንሰብኣያ ናይ ሓጐስ ምንጪ ምዃኖም ዘረጋግጹ ጥቕስታት እዮም።
“ሰብኡትውን ከምኡ ነትን ኣንስቶም ከም ስግኦም ገይሮም ከፍቅርወን ይግብኦም እዩ”
ኤፍ 5፣28።
“ሓደ ሰብኣይ ሓዳስ ሰበይቲ ምስ ኣእተወ ናብ ውግእ ኣይውጻእ ገለ ዕዮ ነገርውን ኣይጾዐንዎ። ሓንቲ ዓመት ኣብ ቤቱ ሓራ ይኹን። ነታ ዝወሰድ ሰበይቱ ድማ ባህ የብላ” ዘዳ 24፣5።
“ምንጭኻ ይባረኽ በታ ሰበይቲ ንእስነትካ ባህ ይበልካ ፍትውቲ ዋላ ጽብቕቲ ሜዳቝ ትኹነልካ እቲ እጥባታ ኹሉ ጊዜ የዕግብካ ብፍቕራውን ወርትግ ተመሰጥ” ምሳ 5፣18-19።
“እቲ ሰበይቲ ዝረክብ ሰናይ ይረክብ ካብ እግዚኣብሄር ከኣ ሞገስ ይቕበል” ምሳ 18፣22።
“ሰብኣይ ንሰበይቱ ዝግባኣ ይግበረላ ከምኡውን ሰበይቲ ንሰብኣያ ትግበረሉ” 1ቆሮ 7፣3።
“ከምታ እታ ማሕበር ንክርስቶስ እትእዘዞ ከምኡ ድማ ኣትን ኣንስቲ ንሰብኡትክን ተኣዘዝኦም” ኤፍ 5፣24።
መርዓ ከምቲ ቃል ኣምላኽ ዝብሎ መሰረት እቲ ሓቐኛ ዝዀና ናይ ኣምላኽ ፍቕሪ እንለማመደሉ ካብ ኣምላኽ ድማ ዝተዋህበና ሓድነት እኳ እንተዀነ ኩሎም ሰባት ግና ኣብ ሓዳሮም ሕጉሳት ይዀኑ ማለት ኣይኰነን። መዓልታዊ ኣብ ሓዳር ዓበይትን ናኣሽቱን ዝዀኑ ግርጭታት ይፍጠሩ እዮም። እቶም ቀንዲ ጠንቅታትን ግርጭታት ናይ ሓዳር ዝዀኑ ባእታታት ንምጥቃስ።
- ነቶም ኣምላኽ ብዛዕባ ሓዳር ዝሃቦም መምሪሒታት ብዝግባኣ ዘይምፍላጥ።
- ነቶም ዝፈለጥናዮም ናይ ኣምላኽ መምሪሒታት ክንእዘዞም ፍቓደኛታት ዘይምዃንን በብዝመስለና መንገድታት ምምልላስ።
- ትኽክል ዘይኰነ ናይ ሓዳር ብጻይ ምምራጽ እዮም።
ቅድሚ ናብ ዝቕጽል ምዕራፋት ሓሊፍና ብዛዕባ ኣብ ውሽጢ ሓዳር ዝረኣዩ ጸገማትን መፍቲሒታቶምን ምርኣይና ብዛዕባ ኣብ ውሽጢ ሓዳሮም ጸገም ዘጋጠሞም ሰባት ዝብልዎ መረረታትን ዘስምዕዎ ምኽንያታትን ክንድህስስ ኢና።
ውሕስነት ሓዳር 1ይ ክፋል
Typography
- Font Size
- Default
- Reading Mode


text:
ኢጣልያ: ንሓሙሽተ መዓልታት ኣብ ወደብ ካታንያ ዝጸንሑ 150 ስደተኛታት ትማሊ ሰንበት ክራገፉ ኣፍቒዳ።
እቶም መብዛሕትኦም ኤርትራዊያን ዝኾኑ ስደተኛታት ካልኦት ሃገራት ሕብረት ኣውሮጳ ነቶም ስደተኛታት ከምዝቕበልዎም ከየፍለጡ ናብ ወደባታ ከምዘይራገፉ ብምግላጻ ንዝሓለፈ ሓሙሽተ መዓልታት ኣብ ወደብ ካታንያ ኣብ መርከብ ምጽንሖም ይፍለጥ።
እዚ ከምዚ ኢሉ ከሎ ብዘይመንግስታዊ ትካላት ዝውነና መራኽብ ንዝደሓኑ ስደተኛታት ናብ ወደባት ኢጣልያ ከይራገፉ ዝብል መርገጺ ክኽተሉ ዝጸንሑ ሚንስተር ውሽጣዊ ጉዳያት’ታ ሃገር ማትዮ ሳልቪኒ ሓላፍነት ብግቡእ ዘይምጥቓም፡ ምጭዋይን ዘይሕጋዊ ማእሰርትን ብዝብል ብዓቃብ ሕጊ ዝቕረበሎም ክሲ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ምእታዎም ተገሊጹ።
ብመሰረት ሓበሬታ ራኸቢ ብዙሃን ኢጣልያ ሰለስተ ካብቶም ስደተኛታት ሕማም ቲቢ፡ ክልተ ድማ ሕማም ነድሪ ሳንቡእ (ኒሞንያ) ዘለዎም ከምዝተረኽቡ ኣብቲ ቦታ ዝነበሩ ሰብሞያ ብምጥቃስ ሓቢሮም ኣለው።
እቶም ስደተኛታት ኣብ ከተማ ሲሲሊ ዝርከብ መዕቆቢ ስደተኛታት ዝተወስዱ ክኮኑ ከለው ስዒቡ ናብ ኣየርላንድ ኣልባንያን ከምዝጣየሱ ተገሊጹ’ሎ።
ካብ 2014 ክሳብ ሕጂ ኣስታት 650,000 ስደተኛታት ኢጣልያ ምእታዎምን ዋላ’ዃ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ቁጽሪ ስደተኛታት እንተጎደለ ካልኦት ሃገራት ሕብረት ኣውሮጳ ነቶም ስደተኛታት እንተዘይተቐቢሎም ስደተኛታት ዝጸዓና መራኽብ ኣብ ወደባት ከይዓርፉ ከምትኽልክል ኢጣልያ ሓቢራ’ላ።


text:
ሰራሕተኛ 'ሱፐርማርኬት' ድሕሪ ናይ 10 ዓመት ኣለሻ ኣብቲ ዝሰርሓሉ ዝነበረ ትካል ንግዲ ተረኺቡ
ፖሊስ ከም ዝሓበሮ እንተኾይኑ፡ እቲ ብ 2009 ዝጠፍአ ውልቀሰብ ኣብቲ ዝሰርሓሉ ዝነበረ ሱፐር ማርኬት ኣብ ድሕሪ መዝሓሊ ማሽን (ፍሪጅ) ተቐርቂሩ'ዩ ተረኺቡ።
ወዲ 25 ዓመት ላሪ ኤሊ ሙሪሎ-ሞንካዳ ምናልባት ኣብቲ 45 ሴንቲ ሜትሮ ስፍሓት ዝነበሮ መቐራቕሮ ወዲቑ ክኸውን ከም ዝኽእል መርመርቲ ሓቢሮም።
ካብቲ መዝሓሊ ማሽናት ዝወጽእ ድምጺ ድማ፡ ነቲ ንሱ የስምዖ ዝነበረ ድምጺ ቓንዛ ወይ ጻውዒት ሓገዝ ንኸይስማዕ ገይሩዎ ክኸውን ከም ዝኽእል መርማሪ ፖሊስ ብራንደን ዳኒልሰን ተዛሪቡ።
ብዛዕባ ኣማውትኡ ጥርጣረ ዝፈጥር ተግባር ገበን ከም ዘየለን ብሓደጋ ክመውት ከም ዝኸኣለን'ዩ ዝግለጽ ዘሎ።
ኣካሉ ፈሪሱ ስለዝተረኸበ ግን፡ መንነቱ ንምልላይ ነዊሕ ግዜ እዩ ወሲዱ።
"ብፍላይ ኣብዚ ከባቢ ከምዚ ዝበለ ጉዳያት ክትሰምዕ ልሙድ ኣይኮነን" ዝበለ መርማሪ ዳኔልሰን፡ ደሃዮም ዝሰኣን ሰባት'ኳ እንተሃለዉ፡ እዚ ግን ዝተፈለየ ከም ዝኾነ፡ ንሓደ ጣብያ ተለቪዥን ተዛሪቡ።
ሙሪሎ ቅድሚ ደሃዩ ምጥፍኡ፡ ጥራሕ እግሩ ካብ እንዳ ወለዱ ኣብ ዝወጽኣላ መዓልቲ ብዘይውንኡ ዓጀውጀው ይብል ከም ዝነበረ ኣዝማዱ ሓቢሮም።
ኣብቲ እዋን፡ መኪንኡን መፍትሕን ኣብ ገዛ ገዲፉ ከም ዝወጽአ ኣባላት ስድርኡ ንፖሊስ ሓቢሮም ነይሮም።
ናይ እማን ዘይኮነ ሓሳባዊ ድምጺ ይስምዖ ነይሩ ድማ ይብሉ። እቲ ድምጺ ድማ "ሽኮር ብላዕ" ዝብል እዩ ነይሩ።
ኣዲኡ ብ 2009 ኣብ ዝሃበቶ መረዳእታ "ልቡ ልዕሊ ዓቐን ትወቅዕ ምህላዋ ከም ዝተሰምዖ ብምግላጽ፡ ሸኮር እንተቝሒሙ ግን ከም ዝሓሾ ይዛረብ ነይሩ" ኢላ።
እቲ ንሱ ብድሕሪት ተቐርቂሩ ዝተረኸበሉ መዝሓሊ ማሽን (ፍሪዘር) ልዕሊ 3 ሜትሮን ፈረቓን ቁመት ኣለዎ።
ኣብቲ ሱፐርማርኬት ንዝርከቡ መደርደሪ ሸቐጣት የተዓራርዩ ዝነበሩ ሰባት ንኣስከሬኑ ከም ዝረኸቡ'ውን ተፈሊጡ'ሎ።
ኣዲኡ ንሙሪሎ፡ ወዳ ኣብ ዝጠፍኣሉ እዋን ኣብ መኽዝን ናይቲ ሹቕ ክህሉ ከም ዝኽእል ንነዊሕ እዋን ክትጠራጠር ምጽንሓ መርማሪ ፖሊስ ዳኒልሰን ተዛሪቡ።
"ኣዲኡ፡ ወዳ ካብቲ ሱፐርማርኬት [ኖ ፍሪልስ ዝበሃል ሱፐርማርኬር] ከም ዘይወጽአ ዝገልጽ ሓሳብ ነይርዋ" ኢሉ።


text:
ኤርትራ፡ ሓይልታት ጸጥታ ንተኸተልቲ 'እምነት ሚስዮን' ኣሲሩ
ኣባላት ጸጥታ መንግስቲ ኤርትራ ንገለ ኣካየድቲ ናይቶም ኣብ ዞባ ዓንሰባ ኣገልግሎት ክህቡ ዝጸንሑ ትካላት ጥዕና ካቶሊካዊት ቤተክርስትያን ከም ዝኣሰሩ ምጭታት ካብ ከረን ሓቢሮም።
እዚ ከምዚ'ሉ እንከሎ፡ ኣብ ከታማ ከረን ትማሊ ሰንበት ኣባላት ጸጥታ ናብ ቤተክርስትያን 'እምነት ሚስዮን' (ፌዝ ሚሽን) ብምእታው፡ ቁጽሮም ዘይተፈልጡ ኣመንቲ ከም ዝኣሰሩ ተሓለቐቲ መሰላት ሓቢሮም።
እቶም ምንጭታት ከም ዝሓበርዎ፡ እቶም ኣባላት ጸጥታ ንማዕጾታት ናይቲ ኣቐዲሙ ብትእዛዝ መንግዝስቲ ዝተዓሸገ ኣብ ንኡስ ዞባ ሓመልማሎ ዝርከብ መደበር ጥዕና ቅድስቲ ሉችያ ብምስባር፡ ንሓንቲ ድንግል እትርከቦም ክልተ ኣካየድቲ ኣሲሮም።
እቶም ሎሚ ናይ ምሸት ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ዝኣተዉ ኣካየድቲ ኣብ 2ይ መደበር ፓሊስ ከረን ተታሒዞም ከም ዘለዉ'ውን እቶም ምንጭታት ተዛሪቦም።
- ካቶሊካውያን ጳጳሳት ኤርትራ ንሃገራዊ ዕርቂ-ሰላም ዝጽውዕ ሃዋርያዊ መልእኽቲ ዘርጊሖም
- ፍትሕን ሰላምን ኣይነጻጸልን'ዩ - መልእኽቲ ካቶሊካውያን ጳጳሳት ኤርትራ
- ኤርትራ፡ 30 ኣመንቲ ጴንጠቆስጣል ተኣሲሮም
- 'ደብረቢዘን እታ እንኮ ኣንጻር ፓለቲካዊ ምትእትታዉ ደው ኢላ ዘላ ገዳም'
ንሳቶም መፋትሕ ናይቲ ዝተዓጽወ ትካላት ኣየረከብኩምን ተባሂሎም ከም ዝተቐየዱ'ውን እቲ ሓበሬታ ጠቒሱ።
እቲ ስጉምቲ መቐጸልታ ናይቲ ኣብዘን ዝሓለፋ ሳምንቲ፡ መንግስቲ ኤርትራ ዝወሰዶ ንትካላት ጥዕና ካቶሊካዊት ቤተከርስትያን ናይ ምዕጻው ስጉም'ቲ ምዃኑ'ውን እቲ ሓበሬታ ጠቂሱ።
ኣባላት ጸጥታ ኣብ ዝተፈላለያ ማእከላት ጥዕና ብምኻድ፡ ነቶም ኣካየድቲ ማእከላት ጥዕና "ኣረክቡ" ብምባል የፈራርሕዎም ከም ዘለውን፡ ነቲ መምርሒ መንግስቲ ምቕባል ዝኣበዩ ድማ ካብቲ ማእከል ጥዕና ብምስጓግ ነቲ ማእከል ጥዕና ዓሺጎም ብኣባላት ጸጥታ ይሕልዉዎ ከም ዘለው ገሊጾም።
ነቶም ኣብ ማእከላት ጥዕና ተዓቑቦም ዝነበሩ ሕሙማት ድማ ናብ መንግስቲዊ ሆስፒታላት ከም ዘሰጋገርዎም ተፈሊጡ።
መራሕቲ ካቶሊካዊት ቤተ-ክርስትያን ከኣ ናብ ዝምልከቶ ኣካል መልእኽቲ ሰዲዶም ከም ዘለው ሓቢሮም።
ብዛዕባ ምኽንያት መሀገሪ እቲ ክሊኒካትን ማእከላት ጥዕናን ይኹን ማእሰርቲ ናይዞም ኣካየድቲ ክሳብ ሕጂ ዝተዋህበ ሓበሬታ የለን።
ኣብ መስከረም 2017፤ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ቀጽሪ ካተድራለ እትርከብ ቤት-ትምህርቲ መድሃኔ ኣለም ክትዕጾ መምርሒ ከምዝሃበን፡ ነቲ መምርሒ ዝተቓወሙ ሓደ ካህንን ፈላሲትን ተኣሰሮም ከምዝነበሩ ይፍለጥ።
ምንጭታትና ከም ዝሓበርዎ፡ መንግስቲ ኤርትራ፡ ኣብ 2018 ብካቶሊካዊት ቤተ-ክርስትያን ኤርትራ ዝመሓደራ 5ተ ማእከላት ጥዕና ኣብ ጸሮና፡ መንደፈራ፤ ደቀ-ምሓረ ከምኡ'ውን ኣብ ከረን ዝርከባ ዓጽዩ።
ኣብ ዝሓለፈ መያዝያ 2019 ካቶሊካውያን ጳጳሳት ኤርትራ፡ ብምኽንያት በዓል ትንሳኤ፡ ሃገራዊ ዕርቂ ክካየድ ዝጽውዕ ሃዋርያዊ መልእኽቲ ጺሒፎም ነይሮም።


text:
Radio Erena: 27 October 2016
ክልተ ፓይሎት ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ ናይ ልምምድ ነፋሪት ሒዞም ብሮቡዕ26 ጥቅምቲ፣ ኣብ ኢትዮጵያ፣ ከተማ መቐለ ብምዕላብ ዑቕባ ድሕሪ ምሕታቶም፣ ኣብ ውሽጢ’ዚ ሰለስተ ኣዋርሕ ዑቅባ ናይ ዝሓተቱ ፓይሎታት እቲ ሓይሊ ኣየር ኣርባዕተ በጺሖም።
እቶም ነፋሪት ሒዞም ትማሊ ኣብ ኢትዮጵያ ዑቕባ ዝሓተቱ ፓይሎታት ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ መብራህቱ ተስፋማርያምን ኣፈወርቂ ፍስሃየን ዝተባህሉ’ዮም።
ኣቐዲሞም ኣብ መጀመርያ ወርሒ ነሓሰ 2016፣ ብጉዳይ ስራሕ ናብ ኢጣልያ ካብ ዝላእከት ጉጅለ ኣባላት ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ ዮናስ ሄኖክን ኣስመሮም ኣማኑኤልን ዝተባህሉ ክልተ ኣብረርቲ ሄሊኮፕተር ዑቕባ ንምሕታት ኣብታ ሃገር ከምዝተሰወሩ ምንጭታት ካብ ሓይሊ ኣየር ኣረጋጊጾም።
ኣብ 2 ጥቅምቲ 2012’ውን ዮናስን መኮነንን ዝተባህሉ ክልተ ምኩራት ኣብረርቲ ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ ነፋሪት ሒዞም ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዑቕባ ምሕታቶም ኣይርሳዕን።
ነታ ኣብ ስዑዲ ዓረብ፣ ከተማ ጂዛን ተታሒዛ ዝነበረት ነፋሪት ንምምላስ ካብ ዝተላእኩ ኣባላት እቲ ሓይሊ ኣየር ራህዋ ዝተባህለት ጓለነስተይቲ ኣብራሪትን ሓደ ቴክኒሻንን ዑቕባ ንምሕታት ከምዝተረፉ’ውን ይዝከር።
ብዘይካ’ዚ፣ ኣብ 2013 ሓደ ኣባል ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ካብ ክፍሊ ስታትስቲክስ፣ ኣሮንን ሃብቶምን ብዝተባህሉ ክልተ ኣብረርቲ ንእትምራሕ ነፋሪት ጨውዩ ኣብ ስዑዲ ዑቅባ ከምዝሓተተ ይፍለጥ።
እቶም ፓይሎትን ነፋሪቶምን ናብ ኤርትራ ክምለሱ እንከለዉ፣ ሃለዋት ናይቲ ኣባል ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ነበር ግና ክፍለጥ ኣይተኻእለን።
ኣብዚ 4 ዓመታት ሰለስተ ኣብ ስዑዲ ዓረብ፣ ክልተ ኣብ ኢጣልያ፣ ክልተ ድማ ኣብ ኢትዮጵያ ብድምር ሸውዓተ ፓሎታት ዑቕባ ክሓቱ እንከለዉ፣ ንትምህርትን ስልጠናን ካብ ዝተላእኩ10ታት ቴክኒሻናትን ኣባላት ስታፍን እቲ ሓይሊ ኣየር ብዘዝኸድዎ ዑቕባ ከምዝሓተቱ በብእዋኑ ክግለጽ ጸኒሑ’ዩ።
ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዑቕባ ንምሕታት ክልተ ፓይሎታት ሒዞማ ንዝኸዱ ነፋሪት፣ ድሕሪ ናይ ኣስታት ሽዱሽተ ኣዋርሕ ንምምላሳ ካብ ዝተላእኩ ኣባላት ሓይሊ ኣየር፣ ሃብቶም ዝተባህለ ፓይሎት ነታ ነፋሪት ሒዙ ናብ ኣስመራ ድሕሪ ምምላሱ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከምዝርከብ’ውን ምንጭታት ሬድዮ ኤረና የረጋግጹ።
==========================


text:
ብኸመይ ሓደሽቲ የዕሩኽ ይረክብ?Hur får jag nya vänner?
ሕቶ
ኣብ ሽወደን ንሓደ ዓመት ተቐሚጠ ኣለኹ፡ ብዙሓት ሰባት ግና ኣይፈልጥን እየ። ሓደሽቲ የዕሩኽ ንኽረክብ ከመይ ክገብር ኣሎኒ?
ምላሽ
ሓደ ሰብ ናብ ሓንቲ ሓዳስ ሃገር ክመጽእ ከሎ ሓደሽቲ የዕሩኽ ክገብር ኣገደሲ እዩ። ብዙሓት እዚ ቀሊል ከም ዘይኮነ ተመኩሮም እዮም። ሓደ ክትሓስበሉ ዘለካ ጽብቕ ነገር፣ ኣብ ሰባት ክትላለየሉ ትደሊ ቦታ እንተለኻ ኾንካ ባዕልኻ ተቢዕካ ንካልኦት ሰላም ክትብልን ክትዛረብን እዩ።
ምናልባሽ ኣብዚ ዓዲ ትምህርቲ ጀሚሪካ ትኸውን? ኣብ ቤት ትምህርቲ ሓደሽቲ ይዕሩኽ ክትረክብ ተኽእሎ ኣሎካ። ኣብ ቤት ትምህርትኻ ክትላለ ኣሸጋሪ ምስ ዝኸውን ምስ ገለ ዓበይቲ ሰባት ከም መምህር ወይ ኣማኻሪ (ኩራቱር) ተዘራረብ። ንስኻን ካልኦትን ንምልላይ ዕድል ንኽትረኽቡ ኣብ ውሽጢ እቲ ቤት ትምህርቲ ወይ ምስ ካልኦት ኣብያተ ትምህርቲ ዝኾነ ንጥፈታት ክውድቡ ዝኽእሉ እንተ ኾይኖም ሕተቶም።
ኣብ ጥቓ እቲ ቤት ትምህርቲ መብዛሕትኡ ግዜ ንካብ ከባቢ 13-18 ዕድመ ዘሎዉ ዝኸውን መዘናግዒ ማእከል ኣሎ። ኣብኡ ኼድካ ምስ ሓላፊ መዘናግዒ ማእከል ተዘራረብን ኣብ ናቶም ንጥፈታት ድማ ተሳተፍን፡ ንዓኻ ዝሰማምዓካ እንተ ኾይኑ።
ኣብ ትነብረሉ ከተማ ድማ ብርግጽ ብዙሓት ማሕበራት ኣለዋ፣ ንኣብነት ማሕበር ስፖርት። ናብኡ ኪድ፡ ክትሳተፍ ትኽእል ተኾይንካ ከኣ ርአ። ምስ ካልኦት ሰባት ንጥፈታት ምግባር ደስ ዘብል እዩ፣ ኣዕሩኽቲ ንምርካብ ድማ ጽቡቕ ኣገባብ እዩ። ከገድሱኻ ዝኽእሉ ማሕበራት ንምርካብ ኣማኻሪ ኣብ ቤት ትምህርትኻ ክሕግዘካ ይኽእል እዩ።
ኣብ ገለ ገለ ኮሙናትን ከተማታትን ሰብ ናብኡ ከይዱ ሰባት ክራኸበሉ ዝኽእል ቦታ ኣለዎም። ንኣብነት ናይ ቋንቋ ካፈን ካልኦት ንጥፈታትን ንምልላይን ዝሰርሓ ውዳበታትን። ኣብ ትነብረሉ ከባቢ ከመይ ምኳኑ ንምፍላጥ ኣብ ኢንተርነት ሓበሬታ ርአ።


text:
አባ መኰንን አማኑኤል - ከተማ ቫቲካን
ላቲናዊ ሥርዓተ ኣምልኾ እትኽተል ካቶሊካዊት ቤተክርስትያን ንሰንበት ዕለት 21 ሓምለ ዝቀረበ ወንጌል ሉቃስ 10.38 ኮይኑ ኢየሱስ ኣብ ቤት ማርታን ማርያምን ዝገልጽ ማርታ ነቲ ዓቢ ጋሻ ንምቅባል ላዕልን ታሕትን ክትብል ማርያም ግን ኣብ እግሪ ኢየሱስ ኰፍ ኢላ ንኣኡ ትሰምዕ ነበረት እሞ ማርታ ሓገዝ ሓውታ ደልያ ‘ጐይታይ ኃውተይ በይነይ ከገልግል ክትኃድገንስ ኣይግድሰካንዶ! ክትሕግዘኒ ኣለዓዕላ’ በሎቶ ። ጐይታና ግን ከምዚ ቢሉ መለሸላ ‘ማርታ ማርታ ብብዙኅ ነገር ትጭነቕን ትኍአኽን ኣሎኺ። ግዳስ ሓንቲ ነገር እያ ኣድላዪት ማርያም ድማ እታ ዝበለጸት ክፍሊ መሪጻ ኣላ፡ ኣይክትውሰዳን ከኣ እያ’ ቢሉ መለሰላ ዝብል ነበረ።
ቅዱስነቶም ኩነታት ናይዘን ክልተ ኣሕዋት ኣስተንትኖን ሥራሕን ኢሎም ይመቅልዎ እሞ ጥበብ ልቢ ዝበሃል ነዚኤን ክልተ ብሓንሳብ ኣጣሚርካ ምጒዓዝ ምዃኑን ከምቲ ቅዱስ ሉቃስ ዘዘንትዎ ከኣ ማርያምን ማርታን ንኢየሱስ ዝገበራሉ ተቅባል ዝጻረር እኳ እንተመሰለ ኣብ ሕይወትና ክንክተሎ ዝግበኣና ኣየናይ ጐዳና ምዃኑ ይሕብሩና ኢሎም። በቲ ሓደ ወገን ነሕዋትና ክንፈቅርን ክነገልግሎምን ክንግደሰሎምን ከምዘሎና ዘመልክት ላዕልን ታሕትን ምባል ናይ ማርታ በቲ ካልእ ወገን ከም ናይ ማርያም ብልኻ ዝግበር ምቅባል ኣብ እግሪ ጐይታ ኰፍ ጽን ኢልካ ንኣኡ ምስማዕ እዩ። በዚ ክልተ ተግባራት እዚኤን ናይ ሰላምን ተስፋን ሃነጽቲ ክንከውን ንኽእል ኢሎም።
ንነገራት ብህድኣት ንክትፍጽም ቊሩብ ንበይንኻ ምስ ጐይታ ምዕላል የድሊ!
ማርያም ነቲ እትገብሮ ዝነበረት ገዲፋ ናይ ኢየሱስ ከይዳ ኣብ እግሩ ኰፍ ኢሉ ትሰምዕ ነበረት። ከምዛ ናይ ማርያም ነቲ እንገብሮ ዝነበርና ነገር ገዲፍና ንኣኡ ጽን ኢልና ብልብና ምስ ቀረብናዮ ደስ ዘብል ዘይሓሰናዮ ነገር የስምዓና። እቲ ኣንጻላልዩና ዝጸንሔ ደበንገረ ይለዓል ዘጠራጥረና ዝጸንሐ ነገራት ንሓቂ ቦታ ይሓድግ ፍርሂ ብቅሳነትን ህድኣትን ይትካእ ዘዕገርግሩና ዝጸሑ ነገራት በቦታኦም ይሕዙ። ጐይታ ናባና ክመጽእ እንከሎ ንጉዳያትና በቦታኦም የትሕዞም። በዚኸስ ይብሉ ቅዱስነቶም ላዕልን ታሕትን ኣብ እንብለሉ ዕለታዊ ጒዕዞ ሕይወትና ንገለ ቊሩብ ደቃይቅ ብሱቚታ ምስ ጐይታ ክነዕልል ምስ እንውስን ህድኣትን ቅሳነትን ንረክብ።
ኣብ ማሕበረ ኮማትና ጋሻ ናይ ምቅባል መንፈስ ይደንፍዕ!
ማርያም ኣብ እግሪ ኢየሱስ ኰይና ተሃኒና ክትሰምዖ ከላ እታ ንምቅባል ዓቢ ጋሻ ላዕልን ታሕትን ትብል ዝነበረት ማርታ ምስ ሓተቶ ኢየሱስ ዝሃባ መልሲ ምናልባ ንኣገልግሎት ዝኲንን ከይመስለና ምሉእ ብምሉእ ሕይወትና ብኣኡ ክውሰን ከምዘይብሉ ምዃኑ ከምዚ ክብሉ ይገልጹ።
ድሕሪ ኣስተምህሮ ጉባኤ መልአከ እግዚአብሔር ቅዱስነቶም ምስቶም ኣብ ቅርዓት ቅዱስ ጴጥሮስ ዝነበሩ ምእመናንን ነጋድያንን ጸሎተ መልአከ እግዚአብሔር ኣዕሪጎም ነቲ ምሉእ ዓለም ኣብዚ ቅንያት እዚ ዝዝርበሉ ዘሎ መበል ሓምሳ ዓመት ጉዕዞ ደቂ ሰባት ኣብ ወርሒ ዘኪሮም እዚ ፍጻሜ እዚ ናብ ዝለዓለ ደረጃ ደቂሰባት ሰጊርና ዝበለጸ ፍትሕን መሰልን ብሩሕ መጻኢ ንወለዶታትን ክንቋምት ኣዘኻኺሮም።


text:
ኣብ ዝሓለፈ ቀዳምን ሰንበት ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ብዝተራእየ ህቦብላን ብርቱዕ ዝናብን 30 ሰባት ክሞቱ ከለው ካልኦት ብኣሰርተታት ዝቑጸሩ ድማ ሃለዋቶም ከምዘይተፈልጠ ይግለጽ።
እዚ ብ’ሳይክሎን ሳጋር’ ዝጽዋዕ ህቦብላ ሓዘል ብርቱዕ ዝናብ ድሕሪ ነዊሕ እዋን ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዝተራእየ ምኳኑ ሰበ ስልጣን’ቲ ዞባ ይገልጹ።
ኣመሓዳሪ ዋና ከተማ ሞቃዲሾ ዓብደልራህማን ዑመር ዑስማን ኣብ ሞቃዲሾ 6 ሰባት በቲ ህቦብላዊ ዝናብ ምሟቶምን ልዕሊ 300 አባይቲ ብውሕጅ ምዕልቕላቑን ንድምጺ ኣሜሪካ ክፍሊ ቋንቋ ሶማል ሓቢሮም።
ሰበ ስልጣን ሶማሊላንድ ብወገኖም ኣስታት 25 ሰባት ካብ ዞባታት አውዳል፡ሳሕልን ሳላልን ምሟቶም መብዛሕትኦም እቶም ግዳያት ብውሕጅ ዝተወስዱ ምኳኖም ነበርቲ ይሕብሩ።
ሓገዝ ወሃብቲ አካላት ናብ ርሑቕ ገጠራት ይበጽሑ ኣብ ዘለውሉ ሕጂ እዋን እቲ ቁጽሪ ዝሞቱ ግዳያት ክውስኽ ከምዝኽእል ሰበ ስልጣን ሶማሊላንድ ይገልጹ።
ካብ ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ሶማሊላንድ ሙሳ በሂ ዓብዲ ዝተዋህበ መግለጺ 12 ሰባት ምቁሳሎምን 27 ድማ ሃለዋቶም ዘይተፈልጠ ከምዘሎ ይሕብር።
እቲ መግለጺ ብተወሳኺ 669,000 ሰባት በቲ ህቦብላዊ ዝናብ ከምዝተጠቕዑ፡ ልዑል ቁጽሪ ዘለዎም ዘራእቲ ምዕናው፡ ኣስታት 80 ሚእታዊት ካብ ጥሪት ሶማሊላንድ ድማ ምሟቶም ይገልጽ።
ናይ ኖርወይ ትካል ግብረ ሰናይ ልዕሊ 10,000 ሰባት ኣብ ሶማሊላንድ ካብ መነባብርኦም ምዝንባሎም ኣብ ፑንትላንድ ድማ አባይትን ጀላቡን በቲ ህቦብላዊ ዝናብ ምዕናው ይገልጹ። ኣብ ጅቡቲ ክልተ ሰባት ምሟቶምን ኣስታት 20,000 ድማ ካብ መነባብኦም ምዝንባሎም NRC ይገልጽ።
መንግስቲ ሶማል ምስ ሕቡራት ሃገራት ብምትሕብባር ኣብ ዘውጽዖ መብርሂ በቲ ውሕጅ ዝተጠቕዑ ወገናት ሓገዝ ንምብጻሕ 80 ሚልዮን ዶላር ከምዘድልይ ይገልጹ ኣለው።
ሕቡራት ሃገራት ብወገኑ እዚ ድሕሪ 30 ዓመታት ንመጀመርያ ጊዜ ኣብቲ ዞባ ዝረአ ዘሎ ብርቱዕ ዝናብ ኣብ ሶማል ይቕጽል ከምዘሎን ኣብ ከበሳዊ ክፋል ኢትዮጵያ እውን ብርቱዕ ዝናብ ከምዝተራእየ፡ ኣብ ሶማል ክሳብ ሕጂ 772,500 ሰባት ብምዕልቕላቕ ውሕጅ ከምዝተጸልው ልዕሊ 229,000 ድማ ካብ መነባብኦም ምዝንባሎም ገሊጹ’ሎ።


text:
06/03/2019
“ዝወደይ ዓደ’ቦኻ ኣድሕን”
ታደሰ ኪዳነ
ኣቦይ ባሻይ ዘርኣይ ወለንኪኤል፡ ኣብ ሰገነይቲ ብንግድን ሸቐጥን ዝናበሩ፡ ድግሳ ዝዓዶም ሳልሳይ ወለድኦም ዝረኣዩ ናይ ዕድመ በዓል ጸጋ ኢዮም። ቁሩብ ዓመታት ድሕሪ ምሕራር መላእ ኤርትራ ኢዩ። ናይ ናጽነት ሆይ- ሆይታ ኣጸቢቑ ዝሃሰሰ ኣይመስለንን። ብዙሓት ተስፋና ገና ኣይተጸንቀቐን። ኣቦይ ባሻይ ግን ኣንፈት ጉዕዞ መንግስቲ ኤርትራ ገና ካብ መጀመርትኡ ኣይተበርሆምን። እቲ ፍሉይ ዝገብሮ ግን ገና ብንጉሁኡ፡ እቲ ጸገም ብልክዕ ኣበይ ከም ዘሎ ብንጹር ምፍላጦም ኢዩ።
ሓደ ግዜ ኣብ ፒያሳ ከተማ ሰገነይቲ ዘወር እናበሉ፡ ዝፈልጡዎም ሰባት ደው ኢሎም ክዕልሉ ይጸንሕዎም። ኣቦይ ባሻይ ቅርብ ኢሎም ሰላምታ ለጊሶሙሎም። እቶም ደው ኢሎም ዘዕልሉ ዝነበሩ ሰባት ሰላምትኦም ድሕሪ ምምላስ፡ ሓደ ካብኦም፡ ናብ ሓደ ካብቶም ምስኡ ደው ኢሎም ዝነበሩ ሰባት ብኢዱ እናኣመልከተ፡ -
“ኣቦይ ባሻይ . . እዚ’ኮ ናይ ኢሰያስ ኣፈወርቂ ዋርድያ ኢዩ” ይብሎም። ኣቦይ ባሻይ ናብቲ ናይ ኢሰያስ ዋርድያ ኢዩ ዝተባህለ ሰብ ቀው ኢሎም ድሕሪ ምጥማት . . “ኣንታ’ዚ ወደይ . . . . ንስኻ ካብቶም ንኢሰያስ ኣፎርቂ ዝሕልዉዎ ኢኻ?” ክብሉ ሓተቱዎ።
እቲ ጎበዝ ኣይተመናተአን . . . “እወ ኣቦይ ባሻይ . . “ በሎም
“ብሓቂ ንስኻ ኣብ ጥቓ ኢሰያስ ትቐርብ?” ቀጸሉ ኣቦይ ባሻይ ዘርኣይ
“እወ እቐርብ . . ሓደ ካብቶም ዋርድያታቱ እኳ ኢየ . . “ክብል መለሰ እቲ ጎበዝ
ኣቦይ ባሻይ ዓይኒ ዓይኑ እናጠመቱ “በል ዝወደይ ልቢ ግበር . . . ዓደቦኻ ደም ይነብዕ ኣሎ . . . ዓደቦኻ ኣድሕን . . . እቶም ኣብ በረኻ ገዲፍካዮም ዝመጻእካ ከማኻ መንእሰያት ኢዮም ነይሮም።” መወዳእታ ዘረባ ኣቦይ ባሻይ ዘርኣይ ወለንኪኤል። ሎሚ ኣቦይ ባሻይ ብህይወት የለዉን። እንተ ብሕማም እንተ ብእርጋን ኣሰር ኩሎም ዓበይቲ ኣቦታትና ስዒቦም ኢዮም። ሽዑ’ውን ዘረባ ኣቦይ ባሻይ ንብዙሓት ኣስሒቑዎም ክኸውን ከም ዝኽእል ዘተሓትት ኣይኮነነ። እቶም ‘ተዛሪቦም ነቦይ ባሻይ ዘዛረቡ’ውን ብዘረባ ኣቦይ ባሻይ ስሒቖም ክኾኑ ከም ዝኽእሉ እንጽበዩ ኢዩ። ኣነ’ውን “ተባህለ” ካብ ዝብሉ ሰባት ኢየ ዘረብኦም ኣብ እዝነይ ዝበጽሐ። እነሆ ከኣ ሎሚ ደም ነቢዕና፡ ደም ጎሲዕና፡ ስቕይና በዚሑ ንውሽጢ ንነብዕ ኣሎና።
መልእኽቲ ኣቦይ ባሻይ “ንኢሰያስ ከምዝን ከምዝን ኢልካ ተዛረቦ” ዝብል ኣይነበረን። ወይ’ውን “ንሳቐ ኣሎና’ሞ ‘ምሕረት ግበረልና በለልና’ ዝብል መልእኽቲ ኣብጽሓልና” ኣይበሉዎን። ከም በዓል ኢሰያስ ዝበሉ፡ ህይወት ሰብ ዘይስቆሮም መራሕቲ ልመናን ምሕጽንታን ከም ዘይርድኦም፡ ኣብ ዕድሜኦም ብዙሕ ርእዮምን ተማሂሮምን ኢዮም። ነቲ ጎበዝ’ውን “ከምቶም ምእንቲ ህዝቦምን ሃገሮምን በጃ ዝሓለፉ መዛኑኻ ምዃን ክብረት ኢዩ” ኢዮም ዝበልዎ።
ሰባት ኣብ መራኸቢ ብዙሃን ቀሪቦም “መልእኽቲ ናብ ኢሰያስ ኣፈወርቂ !!!! ” እናበሉ፡ ኢሰያስ ያኣዪ እንታይ ይገብር ከም ዘሎ ጠፊኡዎስ ክነግርዎ ዝፍትኑ እሰምዕ ኢየ። አረ ገሊኦምስ ቅዋም ከተግብር፡ ሕጋዊ ኣሰራርሓ ከተኣታቱ ዝጽበይዎ፡ ነቶም ኣብ ጎዳጉዲ ተሳቕዮም ዝሞቱ፡ ካብ መቓብር ኣውጺኡ ናብ ፍርዲ ከቕርቦም ዝሓትዎ ኣለዉ። ገለ “ፈላጣት ኢና” ዝብሉ’ውን ኣብ ስደት ኣብ ውሑስ ቦታ ኮይኖም ህዝባዊ ናዕቢ ‘ከነለዓዕል ኢና’ ዝብሉ ኣለዉ !!! ኢሰያስ ግን ብሓቂ ድዩ ቅዋም ከተግብር? ንዝሞቱ ኣተንሲኡ ንዝለመሱ ኣሕውዩ ናብ ፍርዲ ከቅርብ? ብሓቂኸ - ነቲ ባዕሉ ብመደብ ዘብረሶ ሕግን ሕጋዊ ኣሰራርሓን ዳግማይ ከጣይሶ? መዲድ ተሰኪሙ ንህዝቢ ኤርትራ ይቕረታ ክሓትት ዝበዩዎ’ውን ኣይሰኣኑን። ነዚ ሕቶኣታት’ዚ ኣቦይ ባሻይ ዘርኣይ ቀደም መልሲ ሂቦሙሉ’ኳ እንተኾኑ፡ ኣነ’ውን ሓቂ ድዩ ጻውዒትና ክቕበል እንጽበዩ? ኢሰያስ መን’ዩ? ዝብል ሕቶ ኣልዒለ ቁሩብ ክዛረብ ክፍትን ኢየ።
ኢሰያስ መን’ዩ?
ኢሰያስ ገበናቱ ብልክዕ ዝፈልጥ ሰብ ኢዩ። ወይ’ውን ኣብ ቁልዕነቱ ዝነኸሶ ቂም ተሰኪሙ ዝነብር እኩይ ሰብ ክኸውን ኣለዎ። ኣብ ኤርትራ ብዘይካ ደቁን በዓልቲ ቤቱን ፈታውን ሓላይን ከም ዘይብሉ፡ እኳ ድኣ ህዝቢ ኤርትራ ከም ቀንድን ቀዳማይ ጸላእን ከም ዝቖጽሮ ኣጸቢቑ ይፈልጥ ኢዩ። ሓንቲ ዘላቶ ምርጫ ብህይወት ክሳብ ዘሎ ንዝጠርጠሮ እናቐተለ
ክነብር፡ ኣሸበሸብ ኣምላኽ እንተ ጸውዖ ከኣ ስልጣኑ ናብ ደቁን ደቂ ደቁን ከመሓላልፎ ኢዩ ዝደሊ። ኣሰር ናይ’ቶም ኣብ ሰሜን ኮርያ፡ ስዑድ ዓረብ፡ ሶርያ ወዘተ ዝነበሩ ኣባሓጎታቱ ክኽተል ኢዩ ድልየቱ። ኣብዚ መዳይ’ዚ ካብ ብዙሕ ዝፈጸምዎ ገበናት ፈሪሖም፡ ብዘይካ ትእዛዛቱን ኣሰር እግሩን ምስዓብ ካልእ ምርጫ ዘይብሎም ሰባት’ውን ኣጥሪዩ ኣሎ። ንሳቶም’ውን ከም ናቱ ካብ ዝፈጸምዎ ገበናት ንምህዳም፡ ንሶም - ንዕኡ፡ ደቆም - ንደቁ ምእዙዛት ኮይኖም ከም ዝነብሩ ካብ ምግባር ሓሊፎም ካልእ ምርጫ የብሎምን። ኢሰያስን ደቁን ኣብ ስልጣን እንተልዮም፡ ንሳቶምን ደቆምን ኣብ ስልጣን ኣለዉ። ንዕኡ ሸታሕ እንተይላቶ ግን፡ ንሳቶም’ውን የለዉን። ብሓጺሩ ኣብዚ ዝሓለፈ ናይ ርብዚ ዘመን ናይ ንግስነቱ ዘመን፡ ምእንትኡ ዘይኮኑስ፡ ምእንቲ ገዛእ ርእሶም ክብሉ፡ ንዕኡ ዝሕልዉ ሰባት ፈጢሩ ኢዩ። ኢሰያስን ሓለውቱን እምበኣር፡ ከም ሓደ ጉጅለ፡ ኣብ ስልጣን እንተልዮም ዝነብሩ፡ ሸታሕ እንተ ኢላቶም ግን ናይ ምንባር ዕድሎም ሽዓ ኢያ ተብቅዕ።
ቅድሚ ሕጂ “ብዓለቕቲ” ዝመሰልኩዎ ከኣ ብኸምኡ ኢየ። ዓለቕቲ ሓንሳብ ኣብ ዓንቀር ናይ ከብቲ እንተ ተሸኺሉ፡ ንጭዋዳታት ናይታ እንስሳ ቀጥ ኣቢሉ ብምሓዝ፡ ኣብኣ ኮይኑ ኣብ ስጋኣን ደማን ንዘሎ መኣዛ እናተመገበ ይዓብን ይጥዕሞን። ሓንሳብ ሸታሕ ኢላቶ ንግዳም ኣንተ ወጺኡ ይመውት። ንውሽጢ እንተ ተዋሒጡ’ውን ብናይ ከስዐ ኣሲድ ተቃጺሉ
ይመውት። እታ ሓንቲ ዘላቶ ናይ ምንባር ዕድል - ቀጥ ኣቢሉ ሒዙ ኣብኣ ከነብር ጥራይ ኢያ። ዓለቅቲ ግን ኣብታ እንስሳ ንዝፈጥሮ ስቓይን ሳዕቤናቱን ፈሊጡን ተረዲኡን ዘይኮነ፡ ብባህሪያዊ ጥበብ ኢዩ ከምኡ ዝገብር። ኢሰያስን ጉጅልኡን ግን፡ ኣቐዲሞም ንዝፈጸምዎ ገበናትን ሳዕቤናቱን ብደቂቕ ዝፈልጡን ዝግምግሙን ርኹሳት ሰባት ኢዮም።
ኢሰያስ እንታይ ኢዩ ዝፈልጥ?
ኩሉ’ቲ ድሕሪ ናጽነት ምስ ዝተፈላለያ ሃገራት ዝወልዖ ኲናት፡ ናቱ እምበር እቲ ዝነበረ ስማዊ ባይቶ ከም ዘይባረኸሉ ይፈልጥ ኢዩ። በዚ ከኣ ተሓታቲ ናይ ኩሎም ኣብቲ ኲናት ዝጠፍኡ መንእሰያት ምዃኑ ኣይስሕቶን ኢዩ። ዕዮን ዓያዪ ጉልበትን ካብ ከተማ ኣውጺኡ ናብ በረኻ ሰዲዱ፡ እተን ዝነበራ ዝርካበን ትካላትን ፋብሪካታትን፡ ዓያዪ ጉልበትን ጥረ ነገራትን ስኢነን ደው ምስ በላ፡ ሓጻውነን መሪቱ - ራታመ ከም ዝኾነ ይፈልጥ ኢዩ። ዝሓርስ ጎበዝ ስኢኑ ግራውትና ከም ዝቓደረን፡ ብሰንኩ ዝፈሪ ምህርቲ ከም ዘየለን ይፈልጥ ኢዩ። ብዓቢኡ ከኣ ዝብላዕ ጥራይ ዘይኮነ፡ ስሚንቶን ተንዲኖን ከይተረፈ ካብ ዓዲ-ግራትን ራማን መጺኡ ኣብ ኣስመራ’ዶ ይሽየጥ የለን። ነዚ’ውን ዘይርድኦ ኣይኮነን።
ናይ ጊንዳዕ ጀራዲን በሪሱ፡ ቃጽዖታቱ ንመስርሒ ገዛ ተዓዲሉ፡ ዘመናዊ ሕርሻ ዓሊ-ግድር ብቓጽዖታት ተመቓቂሉ ንተጋደልቲ መጣየሲ ተዋሂቡ፡ ጀራዲን ዓላን ዕላበርዕድን፡ ወይኒ ደቀምሓረን ፍርያት ሰሜናዊ ባሕርን ስኣን ዓያዪ ጉልበት መኺኑ። ነዚ’ውን ዘይርድኦ መዓስ ኮይኑ። ከተማታት ኤርትራ፡ ኣስመራ ከኣ ብዓባያ፡ ግርማ ዝህብወን ዘመናዊ ህንጻታተን
ቆርበቶም ተቐሊጡ ኣስከሬኖም ንግዳም ወጺኡ። ብኲናት ዝዓነዉ ታሪኽ ዘለዎም ህንዳታት ባጽዕን ካልኦት ከተማታትን ኣብኣ ኣለዉ። ብተበግሶ ውልቀ ሰባት ዝተሰርሑ ሓደስቲ ኣባይቲ ብዶዘራት ተረጊጾም - ምስ ንብረቶም በሪሶም። ኣብ ኤርትራ ይትረፍ ገዛ ምስራሕ፡ ዝዓነወ ምጽጋን’ውን ገበን ኮይኑ። ኩሉ’ዚ ከኣ ገና ብህይወቱ ከሎ ኣቐዲሙ ሕነ ክፈዲ
ዝደሊ፡ ወይ ከኣ ብቑልዕነቱ ንዝሓዞ ቂም መፍደዪ ክጥቀመሉ እንተዘይኮይኑ ከመይ ገይሩ ክኸውን ይኽእል !!!!
ንሃገሮም ልዕሊኡ ዝሰርሑላን ዝተወፈዩላን ናይ ቃልሲ መዛንኡ፡ መፋድይቲ ሕነን መዋጽእቲ ቂምን ኮይንም ስለ ዘይተማእዘዝዎ ጥራይ፡ በብቑሩብ ተሳቕዮም ክሞቱ፡ ብህይወቶም ኣብ ጎዳጉዲ ዝድርቢ ጨካን ሰብ ምኻኑ ከመይ ኢሉ ክስሕቶ። ዓቢ ወዳ ንሃገር ዝኸፈለት ኣደ፡ እቶም ዝተረፉ ኣብ ባሕርን ኣብ ሰሃራን ዝጠፍኡ፡ ሓድጊ ስዉእ ብጻየይ ኢላ ተኽናኺና እንኮ ወዳ ዘዕበየት ስንክልቲ ተጋዳሊት፡ እንኮ ብእንኩኡ ሃገር ምጻር ስኢናቶ ብዝኸዶ ጠፊኡ። እዚኣተን ኩለን ርእሰን ደርሚመን፡ ኣዒንተን ንብዓት ወዲኡ፡ ኣብ መስኮት ተለቪዥን እናክርእየኦ፡ መሬት ጠፍጢፈን ከም ዝረግመኦ ይፈልጥ ኢዩ።
እቲ ዝርዝራት መወዳእታ የብሉን። እቲ ዝቕጽል ሕቶ ከኣ “ስለምንታይ ብርሰት? ስለምንታይ ስቓይ? ስለምንታይ ብሃገርን ህዝብን ምጽዋት? ዝብል ኢዩ። መልሲ ናይዚ ሕቶታት’ዚ ብልክዕ ክንፈልጦ’ኳ እንተ ዘይከኣልና፡ ክንግምግም ግን ዘይንኽእል ኣይኮናን። በወገነይ ክልተ ግምታት ኣሎንኒ። ኢሰያስ ብቁልዕነቱ ዝሓዞ፡ ኣብ ኮራርምቱ ቀርቂሩዎ ዝዓበየ ቂም
ክህልዎ ኣለዎ። ምስ ሰተየ “’ዓጋመ እንድኽን ትብላኒ . .’ ክብል ሰሚዕናዩ” ዝብሉ ሰባት ሰሚዐ ኣለኹ። መን ይፈልጥ፡ ገና ብቖልዕኡ ከሎ መዛኑኡ ወይ ኣብ እዋን ገድሊ ናይ ቃልሲ ብጾቱ “ዓጋመ” ምስ በልዎ ሽዓ ዝቐርቀራ ቂም ክትህልዎ ኣለዋ። እታ ካልአይቲ ግምት ከኣ ከም መጠን ገበነኛ ህዝቢ ኣብ ልዕሊኡ ብዘለዎ ጽልኢ ካብ ስልጣን ምስ ተኣልየ፡ ከም ዝብቀሎ ስለ ዝፈልጥ፡ ኣቐዲሙ ሕኒኡ ክፈዲ ስለ ዘለዎ፡ ኣብ ልዕሊቲ ዝሕንሕነሉ ዘሎ ህዝቢ “ኣቐዲመ ሕነይ ክፈዲ ኣለንኒ” ስለ ዝበለ ክኸውን ኣለዎ።
መበገሲኡ ብዘየገድስ፡ ኢሰያስ ሰብ ምኻኑ ኣይተርፎን ኢዩ። እኳ ድኣ ስባት እናኣጽነተ ዝነብር ሰብኣዊ ፍጡር። ግን ከኣ ብኸምኡ ሰባት ዝሕሎን ዝዕቀብን ሕሱር ሰብ። ናይ ሎሚ ሓለውቱ - ዋርድያታት፡ ጽባሕ ዝእሰሩ - ዝሕዘኖም ግድያት፡ ክሳብ ዝእሰሩ ዝዕንድሩ፡ ብኢዱ ክሳብ ዝጉተቱ ምእንትኡ ዝሞቱ። ሎሚ ኣዕብዮም ዝኹልሱ፡ ጽባሕ ምስ ተኣስሩ ግን
ኣምሪሮም ዝጠዓሱ ሰባት ኢዮም።
ኣቦይ ባሻይ ዘርኣይ፡ ነታ ኣብ ፒያሳ ከተማ ሰገነይቲ ዝደርበይዋ ለበዋ፡ ንሓደ ካብዞም ክብ ኢለ ዝተዛረኩሎም ሰባት ዝረኸቡ መሲልዎም ኢዮም ሰው ዘበሉዋ። ነቲ “ሓላው ኢሰያስ“ ተባሂሉ ዝተነግሮም ጎበዝ “ከይተቐደምካ - ቀድም . . ከይሓሰርካ - ክበር . . ብዓቢኡ ከኣ ንጥፍኣትናን ብርሰት ዓደ’ቦኻን ዘንቀለ ሰብ ትሕሉ ኣሎኻ’ሞ - ሃየ ንድሕነትና ተቐዳደም” ኢዮም
ዝብልዎ ዝነበሩ። እነሆ ከኣ ኣነ - ዘረባን ለበዋን ኣቦይ ባሻይ ዘርኣይ፡ ኣብቶም ናይ ብሓቂ ሓለውቲ ኢሰያስ ኣፎርቂ መታን ክበጽሕ ዓው ኢለ እደግመሎም ኣለኹ። ንሓለውቲ ኢሰያስ ከኣ፡ ንስኻትኩም ካብ ኣብራኽ ህዝቢ ኤርትራ ዝወጻእኩም፡ ብረት ህዝቢ ኤርትራ ዝዓጠቕኩም፡ ደቂ’ዛ ሚስኪን ሃገር ኢኹም። ሓልዮትኩምን ልብኹምን ንህዝብኹምን ሃገርኩምን ይኹን። ሃገርኩም ዘብርስ፡ ህዝብኹም ዘጽንት ገበነኛ ኣብ ክንዲ ምሕላው፡ ሃገርኩም ኣድሕኑ፡ ህዝብኹም ኣቕስኑ። እትዕንግልዎም ስድራ፡ ኣቦን ኣደን ወይ ኣሕዋት ክህልዉኹም ከም ዝኽእሉ ፍሉጥ ኢዩ። ደቐቕቲ ቆልዑ ዘለዉኹም’ውን ኣለኹም። እንተኾነ ኩሎም’ቶም ሃገር ንምምጻእ ኮነ፡ ንምዕቃባ ዝሓለፉ መንእሰያት’ውን ከማኻትኩም መንእሰያት ኢዮም ነይሮም። ሞት ዝፈርሕ - ካብ ሞት ኣይተርፍን ኢዩ። ክብሪ ዘለዎ ሞት ግን ኣብ ታሪኽ ዝዝከር ዓቢ ዕድል ኢዩ። ታሪኽ ኣብ ዝስርሓሉ ቦታ ምህላውኩም ንባዕሉ ዕድለኛታት ኢኹም። ድሕነት ህዝብን ሃገርን፡ ልዕሊ ኩሉ ኤርትራዊ ኣብ ኢድኩም ምህላዉ ፍለጡ። ህዝብኹም ሃንቀው ኢሉ ይጽበየኩም ኣሎ። ኣነ’ውን ለበዋ ናይቶም ክቡር ኣቦ፡ ናብቶም ኣብቲ ታሪኽ ክፍጸመሉ ዘለዎ፡ መፍትሕ ሃገራዊ ድሕንት ዝተቐብሮ ቦታ ዘለዉ ዕድለኛታት ሰባት (ዋርድያታት) ከብጽሕ ኢየ ዝዛረብ ዘለኹ።
ዓዲ ባሪን (መንደፈራ) ዝዓዶም፡ ኣብ ቀጽሪ ሚኒስትሪ ትምህርቲ ናይታ ከተማ፡ ብዋርድያ ዝናበሩ ኣቦይ ገሪንኪኤል “ደርፊ ጎርዞ ጊላዋ ኣይሰድድን ኢዩ” ክብሉ ኣዝውቲሮም ይዛረቡ ነበሩ። ኣነ’ውን ኣብዚ ቀረባ መዓልታት ካብ ኤርትራ ናብ ኣዲስ ኣበባ ንዝመጹ ሰባት፡ ኣብ ኣስመራ ዝዝረብ ዕላልን ደርፊ ጎርዞ ጊላዋን ክነግሩኒ ሓቲተዮም። እናሰሓቑ ከኣ ዕላል ደቂ ኣስመራ ዝበልዎ ከምዚ ክብሉ ደጊሞሙለይ፡ -
“ . . ኣብ ኤርትራ ክንደይ ሰብኡት ኣለዉ . . ?” ይሓትት ሓደ። “ብዙሓት . . “ ይምልስ ካልኣዩ። “ናይ ብሓቂ ሰብኡት እኳ ኢየ ዝብለካ ዘለኹ. . “ይደግም ሓታታይ። “እሞ እዞም ኩሎም ጠጠው ኢሎም ዝሸኑ ድኣ እንታይ ስም ከተምጽኣሎም ደሊኻ . . “ ይደግም መላሳይ። ሓታታይ ንሕቶኡ ባዕሉ ብምምላስ ከኣ “ኣብ ኤርትራ ሓደ ሰብኣይ ጥራይ ኢዩ ዘሎ። ንሱ ንኹሎም’ዞም ካልኦት ‘ሰብኡት’ ትብሎም ዘለኻ፡ ‘እንኩ እዛ ብረት ቅተሉኒ፡ እንተ ደንጒኹም ግን ኣነ ክቐትለኩም ኢየ’ ኢሉ እንድዩ ንኹሎም ብረት ዓዲሉዎም። ኩሎም ግን ምስ ብረቶም ከለዉ ወወጢጡ ይኣስሮምን ይቐትሎምን ኣሎ።” ይብል እሞ “’እንካ ብረት ቅተለኒ፡ እንተ ኣቢኻ - ንስኻ ትቕተል’ እንዳ ተባሃልካ’ዶ ክሳብ ትቕተል ስቕ ኢልካ ትጽበ ኢኻ?” ክብል ንሕቶኡ ባዕሉ ይምልስ” ብምባል ዕላል ጎርዞ ጊላዋ ደቂ ኣስመራ ደጊሞሙለይ።
ምስ ዕላል ጎርዞ ጊላዋ ደቂ ኣስመራ ትምሳሰል፡ ኢሰያስ ምስ ሰኸረ ባዕሉ ተዛሪቡዋ ዝተባህለት ዕላል’ውን ሰሚዐ። ሓደ ግዜ መስተ ምስ ኣብዝሐ ብብድዐ “እዛ ኩላ ሰብኣይ ኢየ ትብል፡ ደው ኢላ ትሸይን ድኣ ኣበይ ኣላ!!!” ከም ዝበለ ካብ ሓለውቱን መኻይዱን ሰሊኹ ኣብ እዝንና ዝበጽሐ ዘረባ ኢዩ። እሞ ስልጣኑ ተጠቒሙ ከምዚ ኢሉ፡ ንኸምኡ ሰብኡት ዘቆናጽብ ሰብኣይ ድኣ፡ ብኸምኡ ሰብኡት ተሓልዩ ክነብር ግቡእ ድዩ? ንሓለውቱን መኻይዱን ከይተረፈ እኳ ኢዩ “ሰብኡት ኣይኮንኩምን” ዝብለኩም ዘሎ !!! ብብድዐ ዝተላዕጠጠ ቀታሊ፡ ካብ ተግባሩ ደው ከም ዝብል እንተ ዘይተገይሩ መዋእሉ ክቐትል ኢዩ ዝነብር። ብፈተውቱ ከም ዝጅምር ከኣ ብግብሪ ኣመስኩሩ ኢዩ። ገበነኛ ካኣ ሰባት ክሳብ ዘጽንት ክሕሎ ዘይኮነስ፡ ብሓለውቱ ክእለ ኢዩ ዘልዎ።
ዝኸበርኩም ሓለውትን ዋርድያታትን ኢሳያስ !!! ካልእ ኤርትራዊ ተመንዩ ክረኽቦ ኣብ ዘይክእል፡ ታሪኽ ዝፍጸመሉ ቦታ ኣለኹም። ከም ሓለውትን ዋርድያታትን ላዕለዋይ ሓላፊ መጠን፡ ብዙሕ ገንዘብ ስለ ትኽፈሉ ኣይኮነን። ገንዘብን ክብርን ብኻልእ መንገዲ’ውን ክርከብ ይከኣል ኢዩ። ኤርትራ ካብ ድኽነትን ድኻምን፡ ብሰንኪ ድኻማ ዝረአ ዘሎ ናይቶም ቀደም ዝሰዓርናዮም ጎረባብቲ ናይ ወራርን ጎበጣን ምውጥዋጥ ክትላቐቕ፡ ህዝባ ካብ ስደትን ሕስረትን ድሒኑ፡ ሓይሉን ሓድነቱን ክዕቅብ፡ ቀሲኑ ሃገሩ ከልምዕ፡ ነብሱን መሬቱን ወኒኑ ክብድህ፡ ብጎረባብቱ ክኽበር፡ ናይ ሓደ ካባኹም ትብዓት ትጽበ ኣላ። ነዚ ንምግባር ዕድል ዘለኩም ከኣ ብዘይ ቃል-ዓለም ንስኻትኩም ጥራይ ኢኹም። ርእይቶይ ብዘረባን ለበዋን ኣቦይ ባሻይ ዘርኣይ ክድምድም። “ህዝብኹም ደም ይነብዕ ኣሎ’ሞ - ህዝብኩም ኣድሕኑ” ለበዋ ኣቦይ ባሻይ ዘርኣይ - ንሓለውትን ዋርድያታትን ኢሳያስ ብቐንዳ ንሳ ኢያ። ሰማዒ ከኣ ትጽበ ኣላ።
ታደሰ ኪዳነ
በርምንግሃም


text:
ነዚ መወከሲ-መጽሓፍ፡ ኣህጉራዊ ማሕበር ተቓወምቲ ኲናት (WRI) ካብ ተሞክሮ ናይ ብዙሓት ሃገራት ጉጅለታትን ዝተፈላለዩ ተቓለስቲ ወሎዶታትን ምርኩስ ብምግባር፡ ኣዳሊዎ። ኣብ ኩሉ ዘይጎነጻዊ ጎስጓስ ናይ ዝሳተፉ ተሓለቕቲ ብልሓትን ተወፋይነትን፡ ከማሓላልፍዎ ዝድለ ዓይነት ዘለዎ ዝሓዘ፡…ብዛዕባ ህሉው ኩነታት ሕቶታት ዝልዕል መልእኽቲ፡ ንህዝቢ ብዛዕባ እንታይ ይኸውን ኣሎ ወይ ክኸውን ይኽእል ንምርኣይ ንምብርባር፡ ንምሕዝነት ዝስሕብ ወይ ኣብ ንሂወቶም/ንሂወትና ክትንክፍ ዝኽእል ውሳኔ ናይ ምውሳን ድምጺ ንምርካብ ጠለብ ዘቕርብ መልእኽቲ ክኸውን ይኽእል። ሓደ ካብ’ቶም ሓሳባት መሰረታዊ ናይ ዘይጎነጻዊ ጎስጓሳት ዝኾነ ‘ምሕያል’ እዩ፡ ምስ ካልኦት ተጸንቢርካ ብኸመይ ንኹነታት ትፍጽሞ ዝብለ ስምዒት’ዩ። ሓያሎ ድራማዊ ዝኾነ ምስልታት ናይ ዘይጎነጻዊ ተግባራት ኣለዉ። ብሓቂ’ውን ንጉዳያት ብድራማዊ መልክዕ ምቕራብ ሓደ ካብቲ ሓያል ጎኒ ናይ ዘይጎነጻዊ ጎስጓስ እዩ፡ ህዝቢ ብዙሕ ግዜ ከየስተባሃለሎም ዘሓልፉ ነገራት ንኽሪእዎምን ተግባራዊ ስጉምቲ ክወስዱን ክገብር ይፍትን። እዚ ድራማ ግን ስቕ ኢሉ ብሃውሪ ዝኸውን ኣይኮነን። እዚኦም …ኣብ ናይ ታሓለቕቲ ጉጅለታት ወይ ዋህዮታት፡ ዝርርባት፡ ናይ ታዓሊም ርክባት፡ ናይ ዝሓለፉ ፍጻሜታት ተሞኩሮ ርእይቶታት፡ ትልሚ ምሕንጻጽ፡ ልምምድ፡ ኣብ ርክባት፡ ይጥነሱን/ይህነጹን። ብዚ ምኽንያት እዩ ድማ እዚ መወከሲ-መጽሓፍ ጉጅለታት ኣብ ዝሰርሕዎን ብኸመይ ከም ዘካይድዎን ዝምርኮስ። ኣብዚ ሓደ ደምዳሚ ንድፊ/ሞዴል ኣይኮናን ከነቐርብ ንፍትን ዘለና፡ እንታይ ድኣ ኣብ ዝተፈላለዩ ኩነታት ዝሰርሑ ሜላታት፡ ከምኡ ’ውን ብካልኦት ናይ ፈጠራ ክእለት ዘለዎም ናይ ዘይጎነጻዊ ጎስጓስ ተሓለቕቲ ኣብ ኩነታቶም ከዋሃህድዎም ከም ዝኽእሉ ርእይቶ ኢና ንህብ ዘለና። እዚ ተሓቲሙ ዘሎ መወከሲ-መጽሓፍ ካብ ኣህጉራዊ ማሕበር ተቓወምቲ ኲናት (WRI) ዘለዉ ዝተፈላለዩ ጹሑፋት ወይ ካብ መርበብ ሓበሬታ ዝተመርጹ ሓሳባት የጠቓልል። ገለ ገለ ቴማታት ፡ ተሞኩሮታት፡ ናይ ጉጅለ ልምምዳት ዘላልዩ ጹሑፋት የዋሃህድ። ኣብቲ ናይ መእተዊ ክፋል፡ ዘይጎነጻዊ ጎስጓስ ክንብል ከለና እንታይ ማለትና ከም ዝኾነ ጽሟቕ መላለይ ብምግባር፡ ኣገዳስነት ታዕሊም፡ ንጉጅለኹም ዝኾኑ ጉዳያት/ሕቶታትን፡ ከምኡ ’ውን ሒደት ሓጺርቲ ታሪኻውያን ዘይጎነጻዊ ጎስጓስ ኣብነታት የላሊ። ሳልሳይ ክፋል፡ ሓደ ፍሉይ ኣብነት ኣብ ምንቅስቓሳትና ዝርከብ ናይ ጾታዊ ጭቆና/ጸቕጢ ክርኢ’ዩ። ራባዓይ ክፋል፡ ጽሟቕ ንውደባን ታዕሊምን ንምስላጥ ዘድልዩ ስራሓትን መሳርሕን የቕርብ። ሓምሻይ ክፍል፡ ዘይጎነጻዊ ጎሰጓስን ግብራዊ ስራሓትን፡ ሃናጺ መደባትን ተራ ናይ መራኸቢ ብዙሓን መ-ብ (ሜድያን)፡ ብምጥቕላል የብርህ፡ ሻድሻይ ክፋል፡ ንውጺኢታዊ ኣወዳድባ ኣብ ኩሉ ደረጃታት ዝሕግዙ ኣገደስቲ ሓበሬታ ከቕርብ’ዩ። ሻብዓይ ክፋል፡ ኣብ ዓለምና ካብ ዘጋጠሙ ዛንታታትን እስትራተጂታትን ከቕርብ’ዩ።
ኣብዚ መወከሲ-መጽሓፍ ገለ ረብሓታት ናይ ዘይጎነጻዊ ጎስጓስ ኣብ ስራሕ ብምግላጽ፡ ብኸመይ ከም ዝሰርሕ ኣብነታት ክንህብ ኢና። ዘይትፈልጦም ቃላት እንተ ኣጋጢሙካ፡ ኣብ ዓስራይ ክፈል ትርጉም ናይ ቃላት ተመልከት።
ሻምናይ ክፍል፡ ኣብነታት ልምምዳት ናይ ዘይጎነጻዊ ጎስጓሳት ስርሓት የቕርብ። እዞም ናይ ጉጅለ ልምምዳት ናይ ኣባላት ኣብ ጉዳያትን ነንሕድሕዶም ዘለዎም ኣተሓሳስባ ንምጉልባትን፡ ወይ ነቲ ዝግበር ዘይጎነጻዊ ስርሓትን ጎስጓስን ብጽፈት ንምክያድ ይሕግዞም። ብሓፈሻ ነቲ ልምምዳት ንምክያድ ሓደ ኣሳላጢ ሰብ የድሊ። እሱ ድማ፡ ምስ ኣብነታት ንምልላይ፡ እንታይን ስለ ምንታይን ክገብሩ ከም ዘለዎም ብምግላጽ፡ ከምኡ ’ውን ነቲ መስርሕ ምንቅስቓስ ኣብ ምከተታል፡ ብፍላይ ኣብቲ ናይ መወዳእታ ናይ ሓሳባት ምእካብ ድማ ንፈራሓት ተሳተፍቲ ዓው ኢሎም ክዛረቡ ንህዉኻት ድማ ጽን ኢሎም ክሰምዑ የተባብዕ። ናይ ልምምዳት ሓበሬታ በዚ Þምስሊ ተዓዘብ።
ኣንበብቲ ናይዚ መወከሲ-መጽሓፍ፡ ገለ ክፋሉ ንኽትርጕምዎን ወይ ንጉጅሎኦም ከም ዘካፍሉ ተስፋ ንገብር። ደስ ዝበለኩምን ምስ ኩነታትኩም ዝሰማማዕ ክፋል ክትወስዱን ጸገም የለን።
ክፍሊ ዓሰርተ ሓደ፡ ዝተመርጹ ምንጭታት የቕርብ፡ እንተድኣ ኣብዚ መወከሲ-መጽሓፍ ብፍላይ ናዓኹም ኣገዳሲ ነገራት ረኺብኩም፡ ምስ ናይ ማሕበር መርበብ ሓበሬታ (website) ብምውህሃድ ክትጥቀሙሎም ትኽእሉ። ንዝያዳ ሓበሬታ ኣብ ናይ ማሕበር መርበብ ሓበሬታ (http://wri-irg.org/wiki/index.php/Nonviolence_Handbook) ብምርኣይ ተወሰኽቲ ሰፋሕቲ ዓንቀጻትን ተሞኩሮታትን ምርኣይ ይካኣል።
ኣብ ማሕበርና (WRI) ካብ ምሃብ ከነካፍል ንመርጽ። ካልኦት ሰባት ኣብ ዘይጎነጻዊ ጎሰጓሳትን ታዕሊማትን ዝተማሃርክሞን ዝፈለጥክሞን ከንበቡ ይደልዩ። ስለዚ ተሞኩሮኹም ናብ መርበብ ሓበሬታ ናይ ማሕበርና ከተበርክትዎ ትኽእሉ። ከምኡ ’ውን ንገለ ክፋላት ናይዚ ጹሑፍ እንተድኣ ተርጕምክሞ ናብ info@wri-irg.org ክትሰድዎ ትኸእሉ። ንሕና’ውን ናብቲ መርበብ ሓበሬታ ከነእትዎ ንኽእል።


text:
ተወላዶ ኦሮሞ ዓመታዊ ባህላዊ በዓል ኢሬቻ ንምኽባር ይዳለው ኣብ ዘለውሉ ሕጂ እዋን ትካል ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት ሁማን ራይትስ ዎች መንግስቲ ኢትዮጵያ ጥንቃቐ ክገብር ይፅውዕ ኣሎ።
ሁማን ራይትስ ዎች ሎሚ ኣብ ዘውፅኦ 33 ገፅ ዝሓዘ ፀብፃቡ ሓይልታት ፀጥታ ኣብ እዋን እቲ በዓል ንተቓውሞ ፀረ መንግስቲ ዝሃብዎ መልሲ መንግስቲ ኢትዮጵያ ክምርምሮ ፀዊዑ’ሎ።ሓይልታት ፀጥታ ዘንብዕ ጋዝን ጠያይቲ ብምትዃሶምን ብሰንኪ ዝተፈጥረ ፅቕጥቅጥ ዓሰርተታት ሰባት ምሟቶም መሰኻኽር ንሁማን ራይትስ ዎች ገሊፆም እዮም ይብል።መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣስታት 55 ሰባት ምሟቶም ክገልፅ ከሎ ተቓወምቲ ጉጅለታት ግን እቲ ኣሃዝ ናብ ክሳብ 700 ከምዝበጽሕ ይገልጹ።
ኣብ 1 ጥቅምቲ 2017 ዓ.ም ኣብ ቢሾፍቱ ኣብዝኽበር በዓል ተመሳሳሊ ሓደጋ ከይፍጠር ሓይልታት ፀጥታ ክዕቀቡን መንግስቲ እውን ምድላዋት ክገብርን እቲ ትካል ወሲኹ ፀዊዑ’ሎ።


text:
ውራይና መበል 57 ሕታም pdf ሙሉእ wurayna text 57Read More »
ሓርነታዊ መንገዲ፣ ትግራይ ዘይፈተነቶ ኣንፈት ምዕባለ፤
ኣብራሃም ኣሰፋ (ኢንጅነር) ኣብ መበል 56 ሕታም ውራይና፤ ዳዊት ሃይለ ዝተብሃሉ ሓውና “ክልል ትግራይ ኣብ ክሊ ዓባይ ሃገር ትዓቢ” ዝብል ሞጎት ኣቕሪቦም ምንባሮም ይዝከር። ዘለናሉ እዋን፣ ኩሉ ግዱስ ትግራዋይ ኣብ መፃኢ ዕድል ትግራይ ዘለዎ ሓሳብ እናቕረበ ብምዝታይን ሓበራዊ ምርድዳእ ብምሓዝን ኣንፈትና ኣብ እነነፅረሉ ተኣፋፊ ኩነታት ምህላውና ርዱእ እዩ። ስለዝኾነ ድማ፣ …Read More »
ብሄራትን ባህልታትን ኢትዮጵያ፤ ፀረ-ኣክሱማዊ ስልጣነ/ትግራዋይነት
ገ/መድህን ሮምሃ (ዶ/ር) Email: gromha1983@gmail.com መእተዊ ኣብ ዓለም ኣብ ሞንጎ ሃገራት/ህዝቢታት ዘሎ ናይ ስልጣነ ፍልልይ፤ ንጎንፅን ኹናትን ምንጪ ብምዃን ንብዙሓት ናይ ህልቂት ምኽንያት ኾይኖም እዮም፡፡ ንኣብነት ቀዳማይን ካልኣይን ኲናት ዓለም፡፡ ብተወሳኺ፤ ኣብ ሓንቲ ሃገር ውሽጢ ዘለው ብሄር ብሄረ ሰባት፤ ብምኽንያት ናይ ስልጣነን ካልኦት ከባቢያዊ ባህልታትን ናይ ጎንፅን ኹናትን መልዐሊ …Read More »
ትግራይ ባዕላ ዝኸአለት ሃገር ምዃን እዋናዊ ድዩ?
ዮሐንስ አብርሃ jhoniabraha@gmail.com “ትግራይ ሃገር ምዃን ዝግባኣን ዘዋጽኣን ብሄር እያ” ብዝብል ርእሲ ብግርማይ በርሀ (ዓርከይን መማህርተይን) ዝቐረበ ጽሑፍ አንቢበዮ። ብፍላይ ህወሓት ንትግራይ ሓራ ምስ አውጸአት አብ ከባቢ 80ታትን ሕዚ ድማ ምስዚ አብ ሃገርና ኢትዮጵያ ተፈጢሩ ዘሎ ቅልውላው ተአሳሲሩ አብ ዝተፈላለዩ ማሕበራዊ ሚድያታት ብዝተበታተነ መልክዕ ክዝረብ ዝጸንሐ ሓሳባት እርኑብ ብዝኾነ …Read More »
ንእሽተይ ተሞክሮ [ንትግራይ] ካብ ንእሽተይ ሃገር – ዴንማርክ
ብ ዳዊት ሃይለ (ምሁር ስነ-ቑጠባ) dawith1972@gmail.com ውድብ ሕቡራት መንግስታት (UN) በብዓመቱ ኣብ ዘውፅኦ ናይ ዓለም ናይ ሓጎስ ሪፖርት (World Happiness Report) ዴንማርክ ንሳልሳይ ጊዜ ካብ ዓለም ሕጉስቲ ሃገር (The happiest country) ክብል ሰምይዋ እዩ (ብናይ ስፖርት ቋንቋ: ሃትሪክ ሰሪሓ)፡፡ ምስቲ ኣብ ሃገረ ኣሜሪካ (ግዝኣት ካሊፎርኒያ) ዝርከብ ዲዝኒላንድ ዝተበሃለ ፍሉጥ ማእከል …Read More »
ማሪኹ ንዝሸይም ህዝቢ ሞስኡ ምጥፋእ ባህሪ ካዳዓት እዩ
ብ ሙሩፅ መለስ (ነበር መሪሕነት ድሕንነት፡ ንዚ ፅሑፍ ሽሙ ዝተቐየረ) ኢትዮጵያ ንነዊሕ ዘመናት ነፃነታን ሓድነታን ሓልያ ክትነብር፣ ወናኒት ዓሚቑን ሰፊሕን ታሪኽን መሰረት ስልጣነን ክትከውን ካብ ዝገበርዋ ምኽንያታት እቲ ዝዓበየ ተጋሩ ዝሃነፅዎ ጠንካራ ስርዓተ መንግስትን ሃፍተ ገነት (እሴት) ብዘይ ምቁራፅ ንዘመናት ዋልታ ነፃነት ኢትዮጵያ ኮይኖም ጠጠው ብምባል ብዝኸፈልዎ ከቢድ መስዋእትነን …Read More »
መሪሕነት ትግራይ?!
ብ ኣርኣያ ኣብርሃ መድሃንዬ (ዶ/ር) ከምናተይ እምነት ከም ማሕበረሰብ ይኹን ከም ውልቀሰብ ናይ ሕድሕድና ሂወትን መፃኢ ዕድልናን ብዝህልዉና መራሕቲ ይዉሰን እዩ። መራሕትና ድኹማት ተኾይኖም ሂወትናን ናብራናን ድኹምን ድሑሩን ይኾን። ናብ ንደልዮን ንምነዮን ስልጣነን ምዕባለን ንምብፃሕ ድማ ዓመታት ጥራሕ ተለይኾነስ ዘመናት እዉን ይወስደልና። መራሕትና በላሕቲን ቡቑዓትን እንተኾይኖም ድማ ካብ ዘለናሉ ድሕረትን …Read More »
ንገንፀል እትብሉ ተጋሩ
Shalom dagmawi . ሽግርና ኢትዮጵያ ትመስለኩም ኣላ! እቶም ኣብ ሱዳን ዘለው ዳርፉርን ምብራቕ ሱዳናውያንን ከ ሽግሮም መን’ዩ? ደቡብ ሱዳን ተገንፂላ ሽግራ ገደደ ‘ምበር ኣይነከየ! ናይ ኤርትራ ድማ ዝኸፈአ! ዝተገንፀላን ዘይተገንፀላን ዓድታት ጎረባብትና ኩለን ኣብ ፀገም ኣለዋ። . ጨጎራኻን ማዓናጡኻን ወይ ዓፅምኻን ሑቖኻን ሓሚምካ ዶ መምበሪኻ ካብ ኣዲስ ኣበባ ናብ መቐለ …Read More »
ዘይተዘርበሉ ፀጋ ገዳም ኣቡነ ገሪማ
ብ ታፈረ ሃይለኪሮስ ትግራይ ኣእላፍ ሊቀ ሊቃውንትን ጥበበኛታትን ጫጪሓ ኣብ ከርሳ ዘባፀሐት በዓልቲ ቅድስቲ ማህፀን እያ። ትግራይ ብሳላ ሊቃውንትን ጥበበኛታትን ደቃ ወናኒት ፊደላት ግእዝ፣ ያሬዳዊ ዜማ፣ ዓሚቕን ረቂቕን ምሽጥር ጥበብ ዘለዎም ዝድህሰሱን ዘይድህሰሱን ሓድግታትን ትውፊታትን መዚዝካ ዘይውዳእ ኣመር ዘለዎም ፍልስፍናታትን እያ። ስለዝኾነት እውን ዓለም ድርኩኺት ስልጣነ እንትትረግፅ ትግራይ ኣፍቲ መስርዕ …Read More »
ውራይና መበል 56 ሕታም pdf ሙሉእ
ውራይና መበል 56 ሕታም pdf ሙሉእ wurayna text 56Read More »


text:
ዋና መምረፂ
ሓገዝቲ ሰነዳት
ሕትመታት
ክለባት ግብሪ ንልምዓት ኣብያተ ትምህርቲ ተጠናኪረን ክከዳ ከም ዘለወን ቢሮ ትምህርቲ ኣፍሊጡ፡፡
ቢሮ ት/ቲ ክልል ትግራይ ዳይሬክቶሬት ትግበራን ስርዓት ትምህርቲ ብዝተፀሓፈ ደብዳቤ መሰረት ኩለን ኣብያተ ትምህርቲ ትግራይ ክለብ ግብሪ ንልምዓት ኣብ ትሕቲ ስነ-ዜጋን ስነ- ምግባርን ኣጠናኪረን ንክሰርሓ ክምዘለወን ካብ ጥቅምቲ 22/2010 ዓ/ም ጀሚረን ንክንቀሳቐሳ ብደብዳቤ ኣፍለጡ፡፡
ኣብ በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ወናኒ ኣውራ ከይዲ ስራሕ ትምህርትን ስልጠናን ኣይተ በላይ ገ/ወልድ ከም ዝገለፅዎ በዓል መዚ ልምዓት እቶት ክልል ትግራይ ምስ ቤሮ ት/ቲ ብዝገበሮ ምርድዳእ ተማሃሮ ኣብ ዕብየት ፍቅሪ ሃገር ዓብይ እጃም ኣሎዎም፡፡ ተማሃሮ ንባዕሎም እናተሃነፁ ወለዶምን ከባቢኦም ረብሓ ግብሪ ኣናምሀሩ ልምዓት ሃጎሮም ዘዕብይሉ ክለብ ግብሪ ንልምዓት ተጠናኪሩ ክቕፅል ከም ዘሎዎ ድሕሪ ምግላፆም ኣይተ በላይ ገ/ወልድ ኣብ ስራሕ ንዘይፀነሓ ክለባት ድሕሪ እዚ ደብዳቤ ምስዳዱ ቤሮ ት/ቲ ሙሉእ ንሙሉእ ናብ ስራሕ ክኣቱ ከም ዘለዎም ኣተሓሳሲቦም፡፡
- ንደረጃ ‘ለ’ ኸፈልቲ ግብሪ ናይ ግብሪ መኽፈሊ እዋን ካብ ሓምለ 01/2008 ክሳብ ጳጉሜን 05/2008 ምዃኑ፣
- ንደረጃ ‘ሀ’ ኸፈልቲ ግብሪ ናይ መኽፈሊ እዋን ድማ ካብ ሓምለ 01/2008 ክሳብ ጥቅምቲ 30/2009 ምዃኑ እንዳዘኻኸርና ግብሪ ብእዋኑ ብምኽፋል ሃገራዊ ግቡእና ንዋፃእ፡፡
በዝሒ ጎብነይቲ
We have 36 guests and no members online


text:
Radio Erena: 29 July 2018
ኣብ ሱዳን ዝርከቡ ኤርትራውያን ዝርከብዎም ስደተኛታት ምብራቕ ኣፍሪቃ፣ ኣብ ተጸዋዒ ስደተኛታት ውድብ ሕቡራት ሃገራት ብዝረአ ዘሎ ብልሽውና ኣብ ከቢድ ሻቕሎት ወዲቖም ከምዘለዉ፣ ማዕከን ዜና ኣይሪን ሓቢሩ።
እቲ ኣገልግሎት ዜና ንምንጭታቱ ብምጥቃስ ኣብ ዘቕረቦ ሓበሬታ፣ ኣብ ሱዳን ዝርከቡ ኣባላት ተጸዋዒ ስደተኛታት ናብ ሳልሰይቲ ሃገር ናይ ምጥያስ መስርሕ ከም ቀንዲ ምንጪ ኣታዊኦም ብምርኣይ፣ ንዝመጸ ዕድላት ገንዘብ ንዝኸፈለ ይህብዎ ከምዘለዉ ኣፍሊጡ። ማእከላይ ቤት ጽሕፈት’ቲ ተጸዋዒ ስደተኛታት ካብ ዝተፈላለዩ ወገናት ንዝቐረበሉ ኣቤቱታ ብምርኣይ መጽናዕቲ ንምግባር ኣብ መዓስከራት ንዘለዉ ስደተኛታት ክሓትት ምስ ጀመረ ከኣ፣ ‘እንተመስኪርኩም ወይልኹም’ ዝብል መፈራርሒ ካብ ኣባላት ጸጥታ መንግስቲ ሱዳን ይመጾም ከምዘሎ ሓቢሩ።
ኣባላት ተጸዋዒ ስደተኛታት ምስ ሓይልታት ጸጥታ መንግስቲ ሱዳን ጥቡቕ ርክብ ከምዘለዎም ብመርትዖታት ዝተሰነየ ሓበሬታ ከምዝኣከበ ዝገልጽ እቲ ኣገልግሎት ዜና፣ ቃል ምስክርነቶም ንዝህቡ ስደተኛታት ውሕስነት ክህቦም ዝኽእል ወገን ብዘይምህላዉ፣ ኣብ ከቢድ ሻቕሎት ከምዝርከቡ ይሕብር።
ኤርትራውያን ስደተኛታት’ውን ኣብ ሱዳን ኣብ ልዕሊ ዝርከብ ተጸዋዒ ስደተኛታት እምነት ከምዘይብሎም ብፍላይ ከም ተርጎምቲ ዝተቖጽሩ ውልቀሰባት ሓበሬታ ናብ ሳልሳይ ኣካል ከመሓላልፉ ምጽንሖም ቃል ምስክርነቶም ሂቦም።
ናብ ሳልሰይቲ ሃገር ክጣየሱ ካብ ዝንገሮም ጥራይ ክሳብ 4 ዓመታት ዝጽበዩ ስደተኛታት ክህልዉ እንከለዉ፣ 15 ሽሕ ዶላር ብላዕ ንዝሃቡ ከኣ ኣብ መዓልታት ሰሊጡዎም ናብ ሃገራት ኤውሮጳ ክጣየሱ ምርኣይ ንቡር ተርእዮ ምዃኑ ቃል ምስክርነቶም ዝሃቡ ስደተኛታት ይገልጹ።
ሓይልታት ጸጥታ መንግስቲ ሱዳን ‘ናብ ሃገርኩም ክትስጎጉ ኢኹም፣ ወረቐትኩም ኣይተሓደሰን’ ብዝብልን ካልእ ምስምስን ካብ ኤርትራውያን ስደተኛታት ገንዘብ ክምንዝዑ ምጽንሖም፣ ኣብታ ሃገር ዘለዉ ኤርትራውያን ስደተኛታት በብእዋኑ ምስ ሬድዮ ኤረና ኣብ ዝገበርዎ ቃለመጠይቓት ክገልጹ ምጽንሖም ይዝከር።
===================


text:
ቀዳመይቲ ሚንስትር ብሪጣንያ ተሪሳ ሜይ ፕረዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ናይ ብሪጣንያ ጉጅለ የማናይ ፅንፊ ብቲዊተር ዘውፅኦ ፀረ-እመንት እስልምና ዝኾነ ቪዲዮታት ደጊሞም ብቲዊተር ምልኣኾም ጌጋ እዩ ክብላ ገሊጸን።
"ሓቢርና ንሰርሕ ኣለና ማለት ኣሜሪካ ጌጋ ክትፍፅም ከላ ካብ ምዝራብ ዓዲ ንውዕል ኢና ማለት ኣይኮነን፤ብግልፂ ክፍለጥ ኣለዎ’’ኢለን።
ንሰን ብተወሳኺ “ቀዳምነት ንብሪታጣንያ’’ ዝተባህለ ጉጅለ ዘውፅኦ ቪዲዮ ደጊምካ ምውፃእ ጌጋ እዩ’’ኢለን ።
እቲ ነቐፌታ ዝሰዓበ ፕረዚደንት ትራምፕ ተኣማንነቶም ዘይተረጋገፁ ቪዲዮታት ኣብ ናይ ቲዊተር ገፆም ድሕሪ ምልጣፎም እዩ ።
ፕረ. ትራምፕ ድሕሪ ናይ ቀ/ሚንስትር ሜይ መልእኽቲ ኣብዝፅሓፍዎ ናይ ቲዊተር መልእኽቲ “ናባይ ኣይትጠምቲ፤ኣብ ውሽጢ ብሪጣንያ ይፍፀም ኣብ ልዕሊ ዘሎ ኣዕናዊ ናይ ግብረ ሽበራ ጥርኑፍ እስላማዊነት ኣቕልቢ፤ንሕና ፅቡቕ ኣለና’’ ኢሎም።
ብዙሓት ኣባላት ፓርላማ ብሪጣንያ ፕረዚደንት ትራምፕ ኣብ ብሪጣንያ ንዝፍፅምዎ ወግዓዊ መገሻ ንክስርዙ ንቀ/ሚንስትር ንሜይ ይፅውዑ ኣለው።
ወሃቢት ቃል ቤተ መንግስቲ ዋይት ሃውስ ሳራ ሃካቢ ሳንደርስ ግን “እቶም ቪዲዮታት ትኽክል ይኹን ኣይኹኑ ብዘየገድስ እቲ ስግኣት ግን ትኽክለኛ እዩ፤እቶም ፕሬዝደንት ድማ ብዛዕባ እዚ እዮም ዝዛረቡ ዘለው’’ ክብላ ተኸላኺለን ኣለዋ።


text:
ኣብ ማቴ 6=13 ጎይታና የሱስ ከምዚ ኢልና ክንጽሊ ምሂሩና " ካብ ክፉእ ኣድሕነናን እምበር ናብ ፈተና ኣይትእትዎና" ሓቀኛ ቅድስና ውጺኢት ናይ ቃልሲ እዩ ፥ናብ ኣብ ኩርሲ ኢዱ ኣጣሚሩ ኮፍ ዝብልን፣ ኣብ ዓራት ኮይኑ ብናይ ሓሳባት ዕንባባ ናብ ሰማያት ዝኸይድ ክርስትያን ኣይመጽእን እዩ ቁዱሳት እንኸውን ምስ ፍትወታት ስጋናን ሰይጣን ምስ እንቃለስ ጥራይ እዩ ።
ከምዚ ኢሉና ምናልባት ንሓትት ንኸውን "ስይጣን ንቅድስናን ክሳብ ክንድዚ ከልካሊ ካብ ኮነ ኣምላኽ ስለ ምንታይ ዘይጥፋኦ? እቲ መልሲ ሰይጣን ኣብ መንፈሳዊ ዕቤትና ከም ኣገድሲ ክግለጽ ይክኣል ከም ሓዊ ወርቂ ንምኹላዕ ኣድላዪ ዝኾነ ፥ጭዋዳታትና ተረርቲ ዝኾኑ ንዕኦም ዝብድሆም ነገር ክረኽቡ ከለው እዩ፥ እንተ ዘይክይኑ ሮጎድትን ስሩዕ ዘይኮነ ኣካላት ሒዝና ኢና እንተርፍ ፥ኣብ መንፈሳዊ ዓለም ክኣ ከምኡ ንመንፈሳዊ ህይወትና ዝብድሃና ክንረክብ የድሌና ፥ስለዚ እዩ ክኣ ኣምላኽ ሰይጣን ክፍትነና ዘፍቅደሉ።
ኣዳም የዋህን ዘይጓዳእን እዩ ነይሩ ኮይኑ ግን የዋህን ዘይጓዳእን ሙዃን ቅድስና ኣይኮነን ኣዳም የዋህ ኮይኑ ሙሉእ ዘመኑ ቁዱስ ከይኮነ ምጸንሔ እንተ ዘይፍተን ነይሩ ፣የዋህ ዘይጓዳእ ሙዃን ኩነት ጸጊዒ ዘይምህላው እዩ፥ ካብዚ ኩነት ጸግዒ ዘይብሉ ኣውንታዊ ቁዱስ ንክኸውን ኣዳም ምርጩኡ ክለማመድ ነይርዎ ፥ከምዚ ክብል ነይርዎ "እምቢ" ንፈተና፥ "ሕራይ" ንኣምላኽ በዚ ጥራይ እዩ ቁዱስ ክኸውን ዝኽእል በዚ ውን ክፍተን ነይርዎ ሕማቕ ዕድል ኮይኑ "እምቢ " ንኣምላኽ ኢሉ።
ጎይታና የሱስ ውን ከምዚ ከማና ብኹሉ ነገር ተፈቲኑ እዩ (እብ 4=15) ግናኸ እቲ ፍልልይ ኣብ ሞንጉኡን ኣዳምን ዝነበረ ጎይታ ኩሉ ግዜ "እሺ" ንኣምላኽ ይብል ብምንባሩ እዩ እቲ ዓይነት ሰብኣይ ክኾኖ ዘሎዎ ኩሉ ሰብ ኣምላኽ ዝደልዮ የሱስ ምእዛዝ ብስቅያቱ ክምሃር ነይርዎ ፈተና ገጢምዎ ሲዒሩ ኽኣ በዚ ኽኣ ፍጹም ኮይኑ "ወዲ እኳ ኽነሱ፡ በቲ እተሰቀዮ ስቅያት ምእዛዝ ተማህረ። ከም መዓርግ መልከጼዴቅ ብኣምላኽ ሊቀ ካህናት ተሰምዩ፡ ፍጹም ምስ ኰነ ኸኣ፡ ነቶም ዚእዘዝዎ ዘበሉ ኵላቶም ንናይ ዘለኣለም ምድሓኖም ምኽንያት ኰኖም" ስለዚ እዩ ኽኣ የሱስ ንደቀመዛሙርቱ ከምዚ ኢሉ "ካብቲ ኽፉእ ክትሕልዎም እምበር፡ ካብ ዓለም ከተውጽኦም ኣይኰንኩን ዝልምን ዘሎኹ (ዮው 17=15) ደቂ መዝሙሩ ካብቲ ኣብ ዓለም ዘሎ ጸቕጥን ፥መከራን፥ፈተና እንተ ዝውሰዱ ነይሮም ቅዱሳት ክኾኑ ከም ዘይክእሉ ጎይታ ፍጹም ይፈልጥ ነይሩ እዩ ፥ ኣብ ሞንጎ ፈተናን ሓጥያትን ዘሎ ፍልልይ ክንፈልጥ ይግባእ እዩ፥እንተ ድኣ ብዝርኣናዮ ኣጋጣሚ ብሓደ ነገር እንተ ተፈቲና እዚ ሓጥያት ኣይኮነን።
ብሓጥያት ስለ ዝተፈተና ኣምላኽ ከም ገበነኛታታ ኣይቆጽረናን እዩ፥ ግናኸ ብርግጽ ንፈተና ክንቋወም የድሌና እዩ ፥ ከምቲ ሓደ ሰብ ዝበሎ "ንይዕዋፍ ብልዕሊ ርእሰይ ከይበራ ክኽልክለን ኣይክእልን እየ ግናኸ ኣብ ጸግረይ ሰፈር ከይሰርሓ ክኽልክለን ይኽእል እየ " ፈተና ናባኻ ከየመጽእ ክትክልክሎ ኣይትኽእልን ኢኻ ኮይኑ ግን ኣብ ኣእሙሮኻ ከይቅመጥ ክትከላኸሎ ትኽእል ኢኻ።
ቃል ኣምላኽ ማዕረ ክንደይ ብርቱዓት ሙኳናንኽንፈልጥ ብዙሕ ፈተናታት ከጋጡሙና እዮም ኢሉ ኣይምህርን እዩ ፥ኣይኮነን፣ ካብ ፈተና ክንሃድም ኣሎና፥ ጳውሎስ ንጢሞቴዎስ ካብቲ ዝፍትኖ ነገራት ክሃድም ነጊርዎ እዩ "ካብ ትምኒት ጕብዝና ህደም፡ ምስቶም ብንጹህ ልቢ ንእግዚኣብሄር ዚጽውዕዎ ኸኣ ኣሰኣሰር ጽድቅን እምነትን ፍቕርን ሰላምን ስዓብ(2 ጢሞ 2=22) ካብ ፍቕሪ ገንዘብ ክንሃድም ኣሎ፥ናብ ብእትገብሮ እቲዛሮቦ ንጾታዊ ርክብ እትዕድመካ ሰበይቲ ህደም፥ካብ ዝኾነ ነገር ካብ ኣምላኽ ንክርሕቐካ ዝመርሓካ ዘበለ ህደም።
ኣረኣእያና ኣብ ልዕሊ ፈተና ናይ ሓጥያት ከምዚ ክኸውን ኣሎዎ " ካብዚ ፈተና ኣዚየ ርሒቐ ክኸደሉ ክሳብ ዝኽእል ርእሰይ ክሕሉ ኣሎኒ" ከም ንእሽተይ ቆልዑት ኣብ ገምገም ጸድፊ ከይወደቑ ምእንቲ ክኸዱ ክሳብ ክንደይ ክስጉሙ ከም ዝኽእሉ ዝፍትኑ፥ ወይ ባቡር እናተጓዓዘት ከላ ከይሃረመቶም ክሳብ ክንደይ ደው ክብሉ ይኽእሉ ፥ እዚ ነገር ዝኾነ ወላዲ ንውሉዱ ዝመኽሮ ኣይኮነን ፥ንደቅና ካብ ከምዚ ዓይነት ሓደጋታት ክርሕቑ ኢና እንነግሮም እንምዕዶምን ፥ ኣምላኽ ዝነግረና ውን እዚ እዩ።
እዚ ሕቶ ብሓቂ ማለት " ኣቦ ኣዚዩ ዝኸብደኒ ፈተና ንኽገጥመኒ ኣይትፍቀድ" እዚ ኣውያት ናይ ሓደ ስጋኡ ዱኹም ሙኳኑ ዝፍልጥ እዩ፥ ከም እውን በቐሊሉ ክወድቕ ከም ዝኽእል ዝተረድኤ እዩ ካብዚ ጸሎት ተመሪሕና " ኣብ ፈተና ኣይትእትወና እዚ ማለት ኣዚዩ ከቢድ ካብ ዝኾነ ንዓና" እዚ ሕቶ እዩ ፥"ካብ ክፉእ ኣድሕነና " " ናባኻ ኣቕርበና " ስለዚ እዚ ጸሎት "ካብ ክፉእ ናባኻ ኣቕርበና " ማለት እዩ ኣምላኽን ክፉኡን ብክልተ ዝተፈላለዩ ማዕዝን እዮም ዝስሕቡና፥ ከምዚ ንብል ኣሎና ማለት እዩ " ኣቦ ኣብ ስጋይ ናብ ክፉእ ይስሓብ ከም ዘለኹ ይስምዓኒ ኣሎ ግናኸ ብኸምዚ ክከይድ ኣይትሕደገኒ ፥ናብዚ ክፉእ ኢደይ ክህብ ኣይደልን እየ ፥በጃኻ ናብ ናትካ መንገዲ ስሓበኒ" እምብኣር እዚ ሃረርታን ጽምኣትን ናብ ኣምላኽ ክትቀርብ ምድላይ ኣዚዩ ጠቓሚ ረቛሒ እዩ ፣ዓወት ኣብ ልዕሊ ሓጥያት ዘሎዎ ህይወት ንምንባር።
ሓደ ምኽንያት ስለ ምንታይ ኣብ ሮሜ 6=13 ዘሎ ተስፋ "ትሕቲ ጸጋ እምበር፡ ትሕቲ ሕጊ ስለ ዘይኰንኩም፡ ሓጢኣት ኣይመልከኩምን እዩ " ዝብል ኣብ ብዙሓት ክርስትያናት ተፈጻምነት ዘይረክብ ኣብ ሙዓሙቕ ልቦም ካብ ሓጥያት ሓራ ክኾኑ እኹል ጽምኣት ስለ ዘይብሎም እዩ፥ከምዚ ኢሎም ኣይእውዩን እዮም " ዎ፡እግዚኣብሄር ብዝኾነ ዋጋ ካብ ሓጥያት ኣናግፈኒ" ነዚ ነገር ጽምኣት የብሎምን ፥በዚ ነገር ኣዚዮም ሓሚሞም እንተ ዝኹኑ ናብ ኣምላኽ ከናግፎም ምስ የእወዩ ነይሮም ግናኸ ሓጥያት ልክዕ ከም ሕማም ሙኳኑ ኣይስምዖምን እዩ ፥ስለዚ ኣይገርምን እዩ ብሓጥያት ተሳዒሮም እንተ ተረፉ።
ኣብ ዘጽኣት 2=23-25 ቃል ኣምላኽ ከምዚ ይብል " ኰነ ድማ፡ ድሕሪ ብዙሕ መዓልቲ ንጉስ ግብጺ ሞተ። ደቂ እስራኤል ከኣ ካብ ባርነቶም እተላዕለ እህህ በሉ፡ ጨርሑ ድማ። እቲ ኣውያቶም ብዛዕባ ባርነቶም ከኣ ናብ ኣምላኽ ደየበ። ኣምላኽ ድማ ቍዝማኦም ሰምዔ፡ ኣምላኽ ከኣ ነቲ ምስ ኣብርሃምን ምስ ይስሃቅን ምስ ያእቆብን ዝኣተዎ ኺዳን ዘከረ። ኣምላኽ ድማ ናብ ደቂ እስራኤል ረኣየ፡ ኣምላኽ ከኣ ህልዋቶም ፈለጠ" ብዛዕባና ግዲ ዝገብር ከምዚ ናይ እስራኤላውያን ዝገበርዎ ምስ እንገብር እዩ ፥ ብልዑል ሃረርታ ኣብ ሓጥያት ክንናገፍ ክንእዊ ምስ ጀመርና እዩ ኣምላኽ ከምዚ ዝብል "ብምሉእ ልብኹም እንተ ደሌኹምንስ፡ ክትደልዩኒ ክትረኽቡኒውን ኢኹም" (ኤር 29=13) ።
ከም መምርሒ እዩ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ካብ ኣምላኽ እንቕበሎ ዝኾነ ክቡር ነገር ነዚ ክንጸምኦን ክደልዮን ኣሎና ቀዳምነት በዚ እዩ ክኣ ነቲ ዝተዋሃበና ብግቡእ ከነድንቖ እንምሃር ፥ስለዚ ኣምላኽ ክሳብ እንጸምኦን ሃረር እንብሎን ይጽበየና ኣሎ ፥ሽዑ እዩ ኽኣ ኣምላኽ ነቲ ሃረር እንብሎ ዝህበና። ህይወት ክርስትና ቃልሲ ኣንጻር ሰይጣን እዩ ኣብዚ ቃልሲ ክኣ ሰይጣን ናቱ ሰለይቲ ኣብ ውሽጥና ኣሎዎ እዚ ኽኣ ስጋ እዩ ፥ስጋና ኣብ ጎኒ ጸላኢና ዝስለፍ ካብ ኮነ ኣብቲ ምስ ሰይጣን እንቃሎሶ ዘይንድምዕ ምእንቲ ክንከውን ኩሉ ዝተኻኣሎ ይሰርሕ እዩ፣ እዚ ነገር ፍጹም ኣይትረስዕ ፥በዚ ምኽንያት ክኣ እዩ ሰይጣን ክንስዕሮ እንተድኣ ኮይና ፥ ካብ ስጋ ክንናገፍ ሃረር ክንብል ዘድሌና ።
ብዙሓት ክርስትያናት ኣሎዎ ከምዚ ኢሎም ዝጽልዩ "ዎ ኣምላኽ ካብ ሰይጣንን ሰባት ክጎደኡኒ ዝፍትኑ ካብ ክፉእ ሰውረኒ" ግናኸ ኩሎም እዞም ሰባት ነቲ ትምኒታት ስጎኦም ምምጋብ እናቐጸሉ ንቶም ናይ ጸላኢ ሰለይቲ ድሌታት ስጋና ማለት እዩ ኩሉ ዝደልዮ ስለ ዝህብዎ ፥ በዚ ኽኣ ኣምላኽ ካብ ክፉእ ከናግፎም ኣይክእልን እዩ ፥ስለዚ መጀመርያ ካብ ፍትወታት ስጋ ክንናገፍ ሃረር ንበል፤ ሽዑ ንሰይጣን ክንስዕር ዝቐለል ነገር ይኸውን ፥ በዚ ክኣ ሰይጣን ይኹን ኣጋንንቲ ብሓንቲ ነገር ከም ዘይትንኩፉና ክንርዳእ ኢና።
ካብ ክፉእ ኣድሕነና እምበር ኣብ ፈተና ኣይትእትወና
Typography
- Font Size
- Default
- Reading Mode


text:
Skip to content
ዳርጋ ኣብ ጫፍ ሰሜናዊ ዋልታ ኣብ ሓንቲ ካብ ሃብታማት ሃገራት ዓለምና ጥራይ ዘይኮነት ሲ ዓመት መጸ ምስ ቀዳሞት ክልተ ወዲ ሰብ ክነብረለን ዝመቸኣ ተባሂላ እትሰመ ሃገር ሰፊርካ፡ ምስ ኩሉ ሓለፋታት ንሂወት መቐረት ትስእነላ እሞ ትበሳጮ። እንታይ ከ ኣምጽኣኒ ናብዝስ ከኣ ትብል።
መትሓዚ ስኢንካ እናዕነነኻ ተስፉ ሓጐስ ዝበሃል ገጣማይ ምስ ግጥሙ ህሩግ ይብለካ።
“ውሽጥኻ ዝሃሲ ጸገምካ ኣለልዩ
ካብ ዘይምህላው ዶ ዝሓስም ሃልዩ!”
ይብለካ እሞ ድሕሪት ናብቲ መንፈስካ ዝሓደግካሉ ስፍራ ትምለስ። እዚ ውን ብመንፈስ። ሞት ፈሪሕካ ኢኻ ተሰዲድካ ድዩ ዝብለኒ ዘሎ ኢልካ ትሓትት! ግድን ግን እወ ይኾነካ መልሲ ብዛዕባ ንዋታዊ ህላወ ይዛረብ ከምዘየለ ርዱእ ጌርካ ትቕጽል። መልሲ ንምርካብ ግን ምስታ ግጥሚ ምቕጻል ጥራይ እዩ።
“ህላወና ዘማዕርግ ጽባቐና ምስ ጠፍአ
”ሩፍታና” እናበልና ዕግበትና ዝርአ
ገዛና ገዲፍና ወጺእና ንግዳም
ንርኽበት ናፊቕና ካብ ስእነት ንምህዳም፥”
ዝብሉ ነግሕታት ድሕሪ ምንባብ፡ ንሂወት ትርጉም ዘልብሳ ምስሊ ሰላም ዘለዎ ናጽነት፡ ውሕስነት ዘለዎ ሂወት ስኢንና እንዲና ወጺእና ይብሉኻ ከም ዘለዉ ትርዳእ። ርኹባት ክንከውን ብንዋይ ዶ ወይ ሲ ሂወትና ክንረኽባ ዝብል ሕቶ ግን ቅጅል ይብለካ ድሕሪ እታ ራብዐይቲ ነግሒ ምንባብካ። ሂወትና ከይንስእን ዶ ዝሰኣንናዮ ክንደሊ!? ውን ትብል። ኩሎም ተመላላእቲ ምዃኖም ግን ኣይተርፎምን፡፡ ብሰንኪ ስእነት ናጽነት ዝኣተወ ድኽነት፡ ንምፍዋስ፡ ሂወትና ከይንስእናን ዝሰኣንናዮ ጽባቐ ሂወት ንምንዳይን ግዳም ምሕዳርና ተውክእ እዛ ግጥሚ። ቁጡብ ቃላት ንእልቢ ዘይብሉ ምስልታት ምስካሙ እናተገረምካ ንባብካ ትቕጽል። ኣብ መንጎ ግን ሕቶ ውሽጥኻ ይሕዘካ መን ኣውጺኡኒ፡ ከመይ ኢለ ወጺኤ ኣበይ ንምብጻሕ፡ ምስ መን ዝብሉ ሕቶታት ይለዓሉ። ካልእ ብርሃነ ገብረሂወት ገጣማይ እዚ ውን ምስ ግጥሙ። ኣብ ጥቓኻ ዘዘው እናበለ ‘ውርሻ’ ዩ የድምጽ። ናይ ምንታይ ውርሻ መን ወራሲ ካብ መን? እና ሓሰብካ፡
“ውሕጅ ዓሻ
ፈታዊ መገሻ፡
እትሓድሮ
ኣብዚ’ዩ ዘይትብሎ፡
ያኢ ክትመቘሉ
ወይ ክትብርኵተሉ
ሓዊ ንመእጐዲ
ተሰኪምካ ጕንዲ።”
ክብል ትሰምዖ። ሕስብ ምስ ኣበልካ ዕሽነት ታሪኽ ይስቆረካ። ኣብዚ መዕለብየይ ከይበለ ዝገይሽ ታሪኽ። መመላእታ ፍጻሜታቱ ዘዝረኸቦ እናተማልአ ዝገይሽ ታሪኽ። ንዓኻ ውን ከም ዝለከመካ ትርዳእ።
“እንታይ ክትረክብ?
ትጭክን ኣብ ገረብ፡
ትብርቁቖ ካብ ዝበቘለሉ
ገላቢጥካ ሃሙ ተጥፍኣሉ፡
ሓይልኻ ጠሊሙካ ንትጠልሞ
ሓንሳእ ተንሳፍፎ
ሓንሳእ ተላትሞ!”
ኣብ ዝብሉ መኣዛ ዘይብሎም ግን ምኡዛት ነግሕታት እቲ ጨካን ታሪኽ ካብ መበቆልካ ነቒሉ እናከላበተ ክወስደካ ህያው ትርኢት ትርኢ። ናበይ እዩ ክወስደካ!? ታሪኽ ፍጻሜታት ጸብጺቡ ዝሓልፍ እምበር ባዕሉ ዝቆጻጸሮ ሓይሊ ስለዘይብሉ ሃንደበት ካልእ ፍጻሜ ኣብ ዘጓንፈሉ ንኻልእ ሓይሊ ሓይሉ የረክብ ወይ ሃፊፉ ይተርፍ። እንታይ ይረክብ ግን እዚ ዝገብረኒ ኢልካ ክትሓትት ባህርያዊ ይኾነካ። ታሪኽ ዘየቋርጽ ተወራራሲ ባህሪ ዘለዎ ብምዃኑ ውርሻኡ ንምትግባር ንዘይወጠንካዮን ዘይሓሰብካዮን ሓደጋ ከቃልዓካ ድሕር ከምዘይብል ከኣ ይምለሰልካ። ኣብ ታሪኽ ሚዛንን ምምዝዛንን የለን። ባህሪ ታሪኽ ዕሽነት እዩ።
“ከይትልብም ኰይኑካ ናይ ኣቦ
ውርሻ ከኣ ንመን እሞ ክትህቦ?
እምበር ኣኽፊእካዮ
ብዕሽነትካ ንጕንዲ ጐዲእካዮ፡
ከይወጠኖ ከይሓሰቦ”
ኣብ ውነኻ ትምለስ ከመይ ኢለ ደኣ ኣብዚ በጻሕኩ ምስ በልካ፡ እቲ ቀዳማይ ዝረኸበካ ገጣማይ ይመጽእ።ንሱ ተስፉ ሓጐስ። ምስታ ዘይወዳእካያ ግጥሙ። ኣካል ሂወትካ ኮይኑ ስለዘዘንቱ ዝያዳ ንጹርነት ግጥሙ ይረአ።
“ምስ ኣራዊትን ኣረሜናትን እናተራጸምና፡
ብተፈጥሮን ፍጡራትን እናተጓደልና፡
ካብ ሃገር ናብ ሃገር
ካብ ኣህጉር ናብ ኣህጉር
ኣእላፍ ሓጹር እናተቓለስና ናጽነት ዝህግር
ጫፋት በጺሕናዮም ተወዲኡ ስግግር፡፡”
ምስ ኩሎም ኣራዊትን በረኻን ኣረሜናት ሸፋቱ ሲናይን ምድረ በዳ ሰሃራን እናተራጸምና፡ በጃ ሂወትና ሂወት ኣሓትን ኣሕዋትን ብባህራዊ ሓደጋን መጻወድያ ኣረሜናትን እናተኸፍለ ካብቶም ዝነቐልና ገሌና ኩሎም ጫፋት ዓለም በጺሕና። ንዘይምቕጻል እኳ እንተዘይ ወሰንና ኣድማስ ከምዝኸልከለና ንርኢ። ደው! ምቕጻል የለን፡፡ ጽባቐና ዘማዕርግ ሩፍታና ዝረኸብናዮ መስለና፡፡ ሃንደበት ግን፡ ኩሉ ከንቱ እዩ ከምዝተባህለ ኣካል እቲ ዛንታ ዝኾነ ገጣማይ የርእየና። ግጥሙ፥
“መለሳ ዘይብሉ ኮንቱ ላዕልን ታሕትን
ነዛ ንምስትንፋስ ከርተት ካብዝን ናብትን
ወጮ ‘ንተገምጠልካዮ ወጮ” ኮይናትና ዓለም
ኣብ ዝኸድናዮ ክንጭነቕ ርሒቑና ሰለም፡፡”
ኢላ ናብቲ ፈለማኻ ትመልሰካ። “ናብ ንጠፍኦ እኮ ጠፊኡና” ኢልካ ተማርር። ገጣማይ ይዕዘር። ንስኻ ቀንፈዘው ትብል። ካብ ርሑቕ ግን እቲ ትስፉው ገጣማይ ዳግማይ ይቕልቀል።
“ዓዲ ጥዕናኻ” ዝብል ደሃይ ትሰምዕ። እንታይ ኮን ይብል ይኸውን? ትህንጠ።
“ውሑጅ ስደት ግዳይ መዓት
ሕላፍ ፈተና በዓል ትብዓት
ኣለኻ ዶ ኣንታ ምስ ልብኻ?
ምስ ውኖኻ ምስ ወንኻ!
ኣሎኻ ዶ ኣንታ ምስ ሓይልኻ?
ምስ ብልሕኻ ምስ ሓቦኻ!”
ኣብዘን ነግሕታት ዝረኣኻዮ መከራን መሰናኽላትን ዘርኣኻዮ ጽንዓትን ትብዓትን የዘኻኽረካ እሞ፡ ገና ጽንዓትካን ዘይተመናንሀ ውነኻን ምስኻ ክሪኦ ይትስፎ። ኣየ’ባ ዝነበረካ ሓይልን ብልሕን እናበለ ከኣ ከነቓቕሓካ ይፍትን። ድሮ ምሳኻ ኮይኑ ርኢዎ ንዘሎ ዘይጠዓመካ ስደት ግን ክኽሕዶ ኣይደልን። ምስትምሳልካ ይረኣዮ እሞ ከጸናንዓካ ይደሊ።
“ቅንዕ እስኪ በል
ትርኢትካ ይምበልበል
ፍሽኽ እናበልካ ገጽካ ኣድምቆ
ራኢኻ እናሓለኻ ትዝታኻ ኣርሕቆ
ሕርን በል ኣይተስተማስል!
ሰብ ንርእሱ’ዩ ዝመስል።”
‘ ይእከልካ ምድናን ዋእ’ ይብለካ፡፡ ብርህርህ በል ፍሽኽታ እሞ ኣርኢ ጽንዓት ክስመዓካ እዩ ይምዕድ። ብቐንዱ ዘሰደደካ ምኽንያት ስእነት ናጽነት ይኹን እምበር ካብ ወጻኻ ከም ሰብ ራኢ ክህልወካ ግድን እዩ። እምበኣር ኣብ ትዝታ ምንባር ካብ ራኢኻ ዝኾልፍን ድሕሪት ዝመልስን ስለዝኾነስ ኩሉ ግዜ ራኢኻ ዘክር፡ ንዕኡ ስራሕ እሞ ምስትምሳልካ ክእለ ይብለካ። ብቐደሙ ጽንዓትን ብልሕን እዩ ኣብዚ ኣብጺሑካ እሞ ኣይተጥፍኣዮ ደኣ ምሰሎ እናበለ የዘኻኽር።
ዓሕ ምባል ዘምጽኦ ፋይዳ ከምዘየለን ዝጠፍአ ክትዝክር ዘለካ ከይትስእንን በቲ ሓደ ዘጥፋእካዮ ተኪእካ ካልእ ካብኡ ዝበልጽ ውን ንምውናን ሰፊሕ ዕድል ከምዘለካ ይነግረካ። እዚ ዝኸውን ግን ምሉእነት ህላዌኻ ምስ ሓይሊ መንፈሱ ኣገዳሲ እዩ ይብል።
“ንዝጠፍአ ግዲ ኣይትግበረሉ
ምስ ግዜ ተተካኢ እንዳኣሉ
ዘይበጻሕካዮ ውን ብዙሕ ይህሉ
ዕድመ ይሃብካ ‘ምበር ተርክበሉ
ዘድንን የብልካን ዘጸምሉ
ህላወኻ’ዩ ልዕሊ ኩሉ፡፡”
እምበር ከ ንእስነትካ እንታይ ተላዒልዎ! ክትሓስበሉ ዘለካስ እቲ ሕጂ ትገብሮ እዩ። ዘይተገብረ ከኣ መዓልቱ ሓልዩ ይግበር ልዕሊ ኩሉ ግን ጭንቀት ኣወግድ እናበለ ነቲ ኣቐዲሙ ህላዌኻ እዩ ኣገዳሲ ዝበሎ የራጉዶ።
“ጎበዝ እንዲኻ
እንታይ ግድኻ
ዝግበር ምበር ኣየሕስብካ ዘይተገብረ
ኣይትጨነቐሉ ክብጻሕ እዩ በብእብረ።”
ግዳ ኣብ ዓዲ ጓና ምህላውካ ዘይተርፍ ክንደየናይ ምሉእነት ከይህልዎ፡ ኩሉ ዓይነት ጸገም ከም ተነጽሎ፡ ምጒናይ፡ ውርደት ምዝርራይ ከጓንፈካ እዩ፡ ግን ንነብሶም ኣይበሉ መስጣኻ ክወርዶም እዩ እቶም እዚ ዝገብሩ። ስለዝስ ኣጆኻ!
“እንተ እቲ ብሰባት እትሓሞ
ዓዘራ ክኾኖም እዩ’ሞ፥
ስደተኛ እናበሉ ከስተማስሉኻ
ሰብ የብሉን ኢሎም እንተጓነዩኻ
መንገደኛ’ዩ እናበሉ ክንጽሉኻ
እንተጋየሹኻ እንተገለሉኻ
ኣጆኻ!
ኣይተውድቕ ናሎኻ!”
እቲ ዘገድስ ስራሕካ እዩ። እቲ ዘገድስ ውጽኢትካ እዩ። ሰብ እንታይ በለ፡ ብዛዕባኻ እንታይ ሓሰበን እንታይ ተሰመዖን ዘገድስ ኣይኮነን። ኣበይ ኣለኻ ብዘየገድስ ምስ ውነኻን ምስ ሓይልኻን፡ ምስ ጽንዓትካን ምስ ብልሕኻን ኮታስ ህላዌኻ ብምሉእነት እዩ ኣገዳሲ። ኩሉ ግዜ ነዚ ዘክር።
“እንታይ ትገብር ‘ምበር
እንታይ ትበሃል ዶ ከዳኒ
ከመይ ኣለኻ ‘ምበር
ኣበይ ኣይኮነን ወሳኒ።”
ተሰዲድካ ኢኻ። መጻኢ ግን ኣለካ። ንመጻኢኻ እትዓዮ ንስኻ ምዃንካ ዘክር። ነታ ክትፍትሻ ዝወጻእካ ሂወት ባዕልኻ ፍጠራ። እቲ ዘውጽኣካ ታሪኽ ገዲፉካ እዩ። እቲ ዝሓሸ እዩ ዝበልካዮ ስፍራ ስደት ውን መለሳ ኣይረኸብካሉን። እሞ ዋና ነብስኻ ኩን። ፍረ ዘይርከቦ የለን። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ፍረ ዕቤት ኣሎ። ኣይትረብርብ ጥራይ። ኣይትዳህለል ከኣ።
“በርትዕ ጥራሕ
ህይወትካ ምራሕ
መልክዕካ ሒዝካ ዘዂርዕ ግርማ
እምነትካ ኣሚንካ ብንጹር ዕላማ
ሰጉም – ንበር
ስራሕ – ክበር
በረኻ ይኹን ጎደቦ
ፍረ ጥራሕ ይረኸቦ
ኣይትተሓለል ኣይትተሃመል
ንዕቤትካ ቀጻሊ ተመልመል”
ሞራል ኣስኒቑካ ይዕዘር። ከም ቀደምካ ንበይንኻ ግን ምስ ሓድሽ መንፈስ። ናብ ዳግማይ ምስትምቓር ግጥምታት ትኣቱ። ብልጫታተን ትርኢ። ገለ ድኽመታት ውን ብልጭ ይብለካ።
ኣብዘን ሰለስተ ተዋሰብቲ ግጥምታት፡ ዝረኣኹዎ ጽባቐ ግቡእ ውክልና፡ ዘየቋርጽ ዋሕዚ፡ ስጥመት ቃላት ምስ ቴማ ከምኡ ውን ኣድማሳውነትን ዘልኣለማውነትን እዩ።
ውክልና፥
ኣብ ‘ውርሻ’ ትብል ግጥሚ ብርሃነ ገብረሂወት ታሪኽ ልክዕ ምስሉን ስርሑን ሒዙ ብግቡእ ተወኪሉ ኣሎ።
ዋሕዚ፥
ዋሕዚ ሰለስቲኤን ግጥምታት ከምቲ ኣብ ዝርዝር ውን ሪኢናዮ ዘለና ኣዝዩ ስጡም እዩ።
ስጥመት ቃላት፥
ቃላት ተሰከምቲ ናይ ሓሳብ ከም ምዃኖም መጠን ተመሪጾምን ውህደቶም ተለልዩን ኣብ ጥቕሚ ክውዕሉ ይግባእ። ከምኡ ውን ዝያዳን ጐደሎን ዘይብሎም ነፍሲ ወከፍ ቃል ብምኽንያትን ብምሉእነትን ኣብ ቦታኡ ክስኳዕ ትጽቢት ይግበር። ኣስተብህሎይ ኣብዘን ግጥምታት ዘለዉ ቃላት ነዚ ዝጠቐስኩዎ ዘማልአ እዩ።
ኣድማስውነትን ዘልኣለማውነትን፥
ግጥሚ ኣብ ውሱን ቦታን ግዜን ይጸሓፍ እምበር፡ ምስቲ ዝጸሓፈሉ ዘሎ ዛዕባ ብምትእስሳር ኣብ ኩሉ ኩርናዕ ዓለምን ንኹሉ ግዜን ዝስተማቐር ምስ ዝኸውን ብልጭኡ የመስክር። ሓይሊ ገጣማይ ውን ደሚቑ ይርአ። ስለዚ ገጣማይ ነዚ ኣብ ግምት ብምእታው ካብ ጸቢብነት ሓራ ኮይኑ ክጽሕፍ ትጽቢት ይግበረሉ፡፡ እዘን ግጥምታት ምስ እንርኢ፡ ናብ ዝኾነ ቋንቋ ይተርጐማ፡ እቶም ንርብዒ ዘመን ግዳይ ስደት ዝኾኑ ሶማላውያን፡ ኣብ ርሑቕ ምብራቕ ዘለዉ ደቂ ኣፍጋኒስታን፡ ቀዳማይ ደረጃ ሒዞም ዘለዉ ሶርያውያን ካልኦትን በብቛንቋኦም ከስተማቕርወን ምቹኣት እየን፡፡ ንኣድማሳውነት ለቢሰንኦ ኣለዋ።
ጥንታውያን ደቂ እራኤል፡ እቶም ኣብ ቅድሚ ኣስታት ሚእቲ ዓመት ንኣሜሪካ ዝፈለሱ ልዕሊ 5 ሚልዮን ኖርዌጃውያን፡ ኣብ ዘመነ ናዚ ዝተኻላበቱ ኣይሁዳውያን፡ ኣብ ቴስዓታት ነናብ ዝጥዕሞም ፋሕ ዝበሉ ደቂ ምብራቕ ኤውሮጳ፡ ናይ ሎሚ ተሰደድቲ ንሕናን ከማናን እቶም ኣብ መጻኢ እቲ ጉዕዞኡ ዘየቋርጽ ታሪኽ ዝብድሎም ዜጋታት ውን ከስተማቕርወን ምንም ጸገም የብለንን። ካብ ጥንቲ ክሳብ ዘልኣለም ህሉዋት እየን። ንዘልኣለማውነት ውን ናተን ጌረንኦ ኣለዋ።
ዝተራእየኒ ድኽመት፥
መቐረት ግጥሚ ኣብ ክንዲ ሓፈሻዊ ኩርናዕ መሪጹ ከርኢ እንከሎ ዝያዳ ይጽብቕ። እዘን በብመዳየን ንጠንቅን ሳዕቤንን ስደት ከምኡ ውን መንገዲ ስደትን ምስሉን ዘርኣያና ግጥምታት ሓፈሻዊ ትሕዝቶ ሒዘን እየን ቀሪበን። ኣብ ክንድኡ ንእሽቶ ኩርናዕ መሪጸን ብምንጽጻር ንዛዕብአን እንተዘቕርብኦ ዝያዳ ተፈተውቲ ምኾና።
ከምኡ ውን ሓፈሻውያን ምዃነን ኖርሟል ዋሕዝን ኣዝዩ ተራ ቃልን ክጥቀማ ኣገዲድወን እዩ። ኣብ ፍሉይ ኩርናዕ፡ ዝተራቐቐን ዝወርጸጸን ቃላት ክጥቀም ርሒብ ተኽእሎ ኣሎ። ብተወሳኺ ኣዝዩ ልሙድ ዜማ ግጥሚ እየን ሒዘን ዘለዋ። እዚ ከኣ ሳዕቤን ናይ ንዓቢ ጉዳይ ከምዘለዎ ክተርእዮ ምድላይ እዩ። ፍሉይ ኩርናዕ መሪጽካ ንዓቢ ጉዳይ ከተርኢ ምኽኣል ዜማ ግጥምኻ ውን ተዘካርን ተፈታውን ክኸውን ይገብሮ እዩ፡፡ ብዘይብኡ ካብ ንቡር ውጽእ ዝበለ ናትካ ዜማ ክህልወካ ይሕግዝ።
Like this:
Like Loading...
Related


text:
- መእተዊ
- | ቆልዑን መንእሰያትን
- | Verkstäderna
- | Be Smart
Be Smart
ኣብ Be smart ኣባል ሙኻን ቡዙሕ ዝተፈላለዩ ጥቅምታት ትረኪብ ኣዛናገዕቲ መገሻታት፣ለይታዊ ትልሂት ወይ ምሸታዊ ፊሊም።
ኣባል ክትከዊን ትኽእል ካብ 4 ክፍሊ ክሳብ 18 ዓመት ትመልእ፣እንተደኣ 9 ክፍሊ ወዲካ ሚሳና ኣባሊ ነት ኪትረኪብ ናይ ካልኣይ ደረጃ ተማሃራይ ኪትከዊን ኣለካ፣ኒስኻ ከኣ ኣብ ምምሕዳር ናይ Söderhamn ተሃሊኻ።
ኣባል ንሙኻን ቃል ትኣቱ ንስኻን ስድራኻን ወይ ኣላይኻን ብምኻን ሓደ ዉዕል ትፈራረሙ ኣብ ትሕቲ ሓደ ወረቀት ናይ ኮንትራት።
-ደይምጥካም ወይ ምውሳድ ኣልኮል፣ኣደንዛዚ ዕጸ፣ዕጸፋርስን ወይ ትንባኾ (ከሙውን የጠቃልል ሽሻን ሺጋራን)
-ቀንጠብጠብ ዘይምባል ን ዘይምስራቅ ንብረት
-ዘይ ምብራስ ወይ ምዕናው ንብረት
-ዘይ ሚሽክዕላል ወይ ምብጫው ብእካላዊ ይኹን ኣእምራዊ ንካልኦት
መጀመርታ ግዜ ኣባል ንሙኻን 50 ክሮነር ትኸፍል ብድሕሪኡ ብነጻ ካርድኻ ተሐድሶ።
ገለ ካብ ነዘውትሮም ንጥፈታትና ናይ ሆኪ ጉዕዞ፣ምንሽርታት ጉዕዞ፣ምሸታዊ ፊሊም፣ኣንጸባረቅቲ መዘናጊዕታት፣ክረምታዊ
በዓላት፣መገሻ ዕድጊ፣Gröna Lund ን ካልእ ተወሳኽን።
ተወሳኺ ሌንካር


text:
ደሞክራሲ እንታይ ማለት'ዩ?
ናይ መጠረሽታ ዝተሓደሰሉ፡ 19 10 2018
ደሞክራሲ ዝብል ቃል፡ ካብ ግሪኽ ዝመጸ ቃል ኮይኑ፡ ሓፈሻዊ ትርጒሙ ድማ፡ "ህዝባዊ ምምሕዳር" ማለት እዩ። ንደሞክራሲ ዝምልከት ሕቶ፡ ንኣሸሓት ዓመታት ክትዕ ተኻዪዱሉ እዩ። እንተኾነ ግን፡ ኩሉ ህዝቢ ዓለም ዝሰማምዓሉ ሓደ ዓይነት መግለጺ ኣይተረኸበሉን። ምኽንያቱ ድማ፡ ደሞክራሲ፡ ኩሉ ግዜ ቀጻሊ፡ ማዕባልን ተለዋዋጥን ብምዃኑ እዩ። ይኹን'ምበር፡ ኩሉ ሰብ ዝሰማምዓሎም ነጥብታት ኣለዉ። ገለ ኣብነታት ንምጥቃስ፡ 'ናይ ወድሰብ ማዕርነት፡ መሰል፡ ናጻ ርእይቶ፡ ሓሳብካ ናይ ምግላጽ ናጽነትን፡ ኩሉ ሰብ ኣብ ቅድሚ ሕጊ ሓደ ምዃኑን ናጻ ምርጫ ምክያድን' ዝብሉ እዮም።
ኣብ ደሞክራስያውን ናጻ ምርጫ ዘለዎን ሕብረተሰብ፡ ሓደ ሰብ፡ ነቲ ዝደልዮ ሰልፍን ፖለቲከኛን ይመርጽ። እቲ ዝምረጽ ድማ፡ ኣብቲ ብሃገራዊ፡ ዞባውን ከባቢያውን ዝውሰድ ውሳነ፡ ነቲ ዝመረጾ ይውክሎ። እቶም ዝበዝሐ ድምጺ ዝረኸቡ ፖለቲከኛታት ወይ ሰልፍታት: ማለት እቶም ኣብቲ ፓርላማ ብዝሒ ዘሎዎም፡ ዝያዳ ውሳነታት የሕልፉ።
እቶም ዝተመርጹ ፖለቲከኛታት፡ ነቶም መረጽቲ ስለ ዝውክሉዎም፡ እቲ ኣገባብ፡ 'ወካሊ ደሞክራሲ' ይብሃል። ወካሊ ደሞክራሲ፡ ሎሚ ኣብ ዓለም ዝውቱር ስርዓት እዩ። እዚ ስርዓት'ዚ ከኣ'ዩ ኣብ ሽወደን ዝስራሓሉ ዘሎ።
ሽሕ'ኳ፡ እቶም ብዙሃን ዝውስኑ እንተኾኑ፡ እቶም ውሑዳን'ውን በቶም ብዙሃን ዘይጠሓስ ወይ ዘይርገጽ መሰል ኣሎዎም። ኣብ ሓደ ደሞክራስያዊ ሕብረተሰብ፡ እቲ ስልጣን፡ ንኻልኦት ብምሕሳብን ሰብኣውያን መሰላት ብምኽባርን እዩ ዝዝወር። ከምዚ ክብሃል ከሎ ድማ፡ እቶም ዝውስኑ፡ ነቶም ካልእ ኣረኣእያ ዘሎዎም ሰባት ወይ ጉጅለታት፡ ክጭቁኑዎም የብሎምን። ኣብቲ ሕብረተሰብ፡ ኩሉ ሰብ ነናቱ ሓሳባት ከቐምጥ መሰል ኣሎዎ።
እቲ ሓፈሻዊ ምርጫ፡ እታ ሃገር ብኸመይ መንገዲ ክትመሓደር ከም ዘለዋ ዝጸሉ ወይ ዝገብር ናይ ህዝቢ መሳርሒ እዩ። ኣብ ሓንቲ ሃገር፡ ደሞክራሲ ብዝግብኦ ኣገባብ ምእንቲ ክሰርሕ፡ እቲ ህዝቢ ክነጥፍን ክሳተፍን ይግባእ። ደሞክራሲ ሓያል ዝኸውን፡ ኩሉ ሰብ ኣብቲ ምርጫ እንተዳኣ ተሳቲፉ እዩ። ከምኡ'ውን ኣብ ዘይመንግስታውያን ማሕበራት፡ ወይ ምስ ኣዕሩኽን ብጾትን፡ ኣብ ፖለቲካዊ ክትዕ ምክፋል'ውን ንደሞክራሲ የሐይሎ እዩ። ምስ ፖለቲከኛታት ምርኻብን ሓሳባቶም ንምፍላጥ ምስኣቶም ምዝታይን። ብዙሓት ተቐማጦ ምስ ዘድምጹ፡ እቲ ዝካየድ ዘሎ ፖለቲካዊ መስርሕ፡ ብዙሕ ህዝቢ ዝደልዮ ምዃኑ ምርግጋጽ ይክኣል።
ኣብ መስርሕ ደሞክራሲ፡ ብዙሕ ሰብ ስለዘድመጸ ጥራይ ንበይኑ እኹል ኣይኮነን። እቲ ኣብ መንጎ ምርጫታት ዝፍጸም ነገራት'ውን ንመስርሕ ደሞክራሲ ኣገዳሲ እዩ።
ደሞክራሲ፡ ተኸባቢርካ ንዝካየድ ዘተ ከም ቅድመ ኲነት ይወስዶ እዩ። ሓሳባት ናይ ካልኦት ምስማዕን ናትካ ሓሳባት ምግላጽን ዝብል ትሕዝቶ ኣሎዎ። ኣብ ቅኑዕ ደሞክራሲ፡ እቲ ነባሪ ህዝቢ ኣካል ናይቲ ሕብረተሰብ ኮይኑ ክስምዖ ኣሎዎ። ኣብ ሓፈሻዊ ምርጫ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ኣብ መዓልታዊ ህይወት፡ ማለት ኣብ ቤት ትምህርቲ፡ ኣብ ስራሕ፡ ኣብ ከባቢ ገዛውቶምን ኣብ ስድራቤቶምን ጽልዋ ንምፍጣር ክኽእሉ ኣሎዎም።
ምስ ካልኦት ብዛዕባ እንታይነት ደሞክራሲ ምዝታይ፡ ኣብ ሕብረተሰብ ኣገዳሲ እዩ። ዘተ ደው ምስ ዝብል፡ ደሞክራሲ ዝብሃል ነገር ኣገዳሲ ከም ዘይኮነ ይሕብር። እዚ ኸኣ ምልክተ ድኽመት ደሞክራሲ እዩ።
ሕቶ ደሞክራሲ፡ ካብ ዝተላዕለሉ ግዜ ጀሚሩ ብሕማቕን ብጽቡቕን ተዘትዩሉ'ዩ። ደሞክራስያዊ ስርዓት፡ ቅልጡፍን ውጽኢታውን ከም ዲክታቶርያዊ መንግስቲ፡ ብቕልጡፍ ዘይውስን ወይ ስለዘይውስን ዝመስሎም ኣለዉ። ኣብ ዝወስዶም ስጉምትታትን ውሳነታትን ማዕረ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ፍጡንን ውጽኢታውን ኣይኮነን። ኣብ ደሞክራሲ፡ ሰብ፡ ምርጭኡ ንኽፈልጥን ክሰምዕን ክጸቕጠሉን ኣብ ውሳነታት ድማ ብትሪ ክዛረብን የድሊ። ዋላ ኣብ ደሞክራስያውያን መንግስታት'ውን ኣብ ፍጻመታት፡ እቲ መንግስቲ ኣብ ውሳነታቱ ውጽኢታውን ቅልጡፍን ምእንቲ ክኸውን ክዛረቡን ክጸቕጡን ግቡኦም'ዩ። ኣብ ግዜ ቅልውላው'ውን እንተኾነ ደሞክራስያዊ ስርዓት እንተኾይኑ ነገራት ኣብ ምውህሃድ ብዝሓሸ ክሰርሕ ዝቐለለ'ዩ።
ሰብኣዊ ጭቆናን ራዕድን ዝመለለይኦም ብዙሓት ኢደሞክራስያዊያን ስርዓታት ኣለዉ። ኣብ ዲክታቶርያውያን ስርዓታት፡ ዜጋታት ብሰንኪ ርእይቶኦም ወይ'ውን ብሄራዊ መበቆሎም፡ ኣብ ማሕዩርን መዳጎኒ ማእከላትን ክበልዩ ይኽእሉ። ታሪኽ ከም ዝሕብሮ፡ እቲ ዝበለጸ ናጽነት ውልቀ ሰባትን መሰል ደቂ ሰባትን ዘውሕስ ስርዓተ ምሕደራ፡ ደሞክራስያዊ ስርዓተ ምሕደራ እዩ። ኣብ ዝተፈላለያ ሃገራት ዝርከቡ ሰባት ሕድሕዳዊ ርክባት ክምስርቱ እንከለዉን ኣብ ሕድሕዳዊ ምልውዋጥ ንግዲ ክጽመዱ እንከለዉን፡ ሰላምን ደሞክራስን ይጥጥዕ።


text:
ንነፍሰ-ቕትለት ዝደፋፍእ ስምዒታት ምስ ዝግንፍለካ ካብ ሰብ ክትንጸል የብልካን። ብዛዕባ`ቲ ዝስመዓካ ዘሎ ነገር ምስ ትኣምኖ ሰብ ክትዛረብ ኣለካ። እቲ ሰብ እትፈልጦ ወይ ውን መስመር-ድጋፍ ክኸውን ይኽእል። ካብቲ ጸገም ወጺእኩም ናብ ንቡር ንምምላስ ውን፡ ምስ ኣገልግሎት-ጥዕና ክትራኸቡ ትኽእሉ ኢኹም።
ንነፍሰ-ቕትለት ዝደፋፍእ ስምዒታትን ተስፋ ምቚራጽን
ህይወትኩም ካብ ቁጽጽርኩም ወጻኢ ከይዳ ኢልኩም ተስፋ ምስ እትቆርጹ፡ ነፍሰ-ቕትለት ከም ፍታሕ ክረኣየኩም ይኽእል እዩ። ነፍሲኹም ብምሕላፍ ከኣ፡ ዳግማይ ህይወትኩም ኣብ ትሕቲ ቁጽጽርኩም ከም እተእትውዋ ወይ ናብ ንቡር ከም እትመስልዋ ኮይኑ ክረኣየኩም ይኽእል እዩ። ንነፍሰ-ቕትለት ከም ፍርውሲ ሽግርኩም ጌርኩም ክትወስድዎ ትኻሉ ኢኹም። ህይወትካ ምሕላፍ ግን፡ ብምንም ተኣምር ከም ፍታሕ ክርአ ዝኽእል ነገር ኣይኮነን። እንታይ ደኣ ብኣንጻሩ፡ ነቲ ህይወትኩም ናይ ምቕያር ተኽእሎታትኩም እዩ ዝኾልፍ።
ካብ ነፍሰ-ቕትለት ወጻኢ ዘሎ ፍታሕ ንምድህሳስ ምስ ሰባት ምዝራብ ከድልየኩም እዩ። ዝወረደኩም ንምኽኣል፡ ክሰምዓኩምን ክርደኣኩም ዝኽእልን ነቲ ዘጋጠመኩም ነገር ወን ብኻልእ መኣዝን ክትርእይዎ ዝሕግዘኩም ሰብ ኣብ ጎኒኹም ክህሉ የድሊ። ዘይሓሰብኩሞ፡ ክሕግዙኹም ዝኽእሉ ሰባት ኣብ ዙርያኹም ክህልዉ ይኽእሉ እዮም።
ንነፍሰ-ቕትለት ዝደፋፍእ ስምዒታት ክግንፍለካ ማለት ከመይ እዩ?
ንህይወትካ ከተሕልፍ ኢልካ ክትሓስብ እንከለኻ፡ ዝገበርካ ጌርካ ኩሉ ነገራት ክመሓየሽ ኣይክእልን እዩ ኢልካ ደምዲምካ ኣለኻ ማለት እዩ። እቲ ዝበጻሕካዮ መረዳእታ ካብ ሓቂ ዝረሓቐ እንከሎ ውን ንዓኻ ግን ኣዕጋቢ ኮይኑ ይረኣየካ። ህይወትካ ምሕላፍ ከም ግዝያዊ ዕረፍቲ ካብቲ ወሪዱካ ዘሎ ጸገም ወይ ውን ፍታሕ ኮይኑ ክረኣየካ ይኽእል እዩ። ህይወትካ ምሕላፍ፡ ከም ክልኩልን ኣነዋርን ነገር ኮይኑ ክስማዓካ ስለዝኽእል፡ ሻቕሎትካ ክንህር ይገብር እዩ።
እዚ ኸኣ፡ ነቲ መሰረት ናይ እነብረሉ ሕብረተ-ሰባት ዝኾነ ልምዲታት ዝብድህ ሓሳባት ስለዝኾነ እዩ። ነብስና ክንኣልን ክንከናኸንን፡ ዕዉታትን ኣውንታውያንን ውን ክንከውን ኣለና። ህይወትካ ከተጥፍእ ምሕሳብ እምበኣር፡ ውጉዝ ኣርእስቲ እዩ። ሕማቕ ኣብ ዝስመዓካ እዋን፡ ንቕጥዒታት ናይቲ እትንነብረሉ ሕብረተ-ሰብ ምኽባር ኣጸጋሚ ኮይኑ ክትረኽቦ ትኽእል ኢኻ። ንነፍሰ-ቕትለት ዝደፋፋእ ስምዒት ምቕልቀለካ ኣብ ዝጅምረሉ እዋን እምበኣር ካብ ሰብ ክትርሕቕን ክትንጸልን ትመርጽ።
ብኸመይ ከምዚ ካብ ምሕሳብ ክናገፍ ይኽእል?
ነነፍሰ-ቕትለት ዝደፋፍእ ስምዒታት ክግንፍለኩም ምስ ዝጅምር፡ ኣብ በይንኹም ጥራይ ጌርኩም ስቕ ክትብሉ ዘይኮነ ምስ ሰብ ክትዛረቡሉ ኣለኩም። እዚ ሽግር ኣባኻ ጥራይ ዝወረደ ክመስለካ ይኽእል እኳ እንተኾነ፡ በዚ ሽግር ዝሓለፉ ግን ዙሓት እዮም። እቲ ዝስመዓኩም ዘሎ ነገር ንዝሰምዓኩም ሰብ ብምክፋል ነቲ ጽገም ብኻልእ መኣዝን ክትርእይዎን ካልእ ፍታሕ ውን ክትረኽቡሉን ትበቕዑ። እቲ ናይ ነፍሰ-ቕትለት ስምዒታት ኣብ በይንኹም ጌርኩሞ ክትተርፉ ምስ እትመርጹ ግን፡ ናብ ዝበኣሰ ኩነታት ናይ ምስግጋር ተኽእሎታት ኣሎ። ነቲ ኣብ ውሽጢኹም ዝግንፍል ዘሎ ሓሳብ ብጽሑፍ ይኹን ብቓል ኣተንፍስዎ እሞ፡ ሓገዝ ክትረኽቡ ኢኹም።
ኣብ ዓለም፡ ብኸምዚ ዓይነት ናይ ነፍስኻ-ምጥፋእ ሓሳባት ክንጸላለዉ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ካብቲ ጸገም ተገላጊሎም ህይወቶም ኣብ ምምራሕ ዝርከቡ ጥራይ ዘይኮነ፡ ብኸመይ ከምዚ ከምዝሓሰቡ ውን ዘደንጽዎም፡ ብዙሓት ሰባት ኣለዉ። ከተዘራርቦም እትኽእል መዕእል መን ዝኾኑ ሰባት ኣብ ከባቢኻ ኣለዉ ኣብ ልዕሊ ምሕሳብ ምስ መስመራት-ግዳፍ ኣብ እዋን ጸገም ውን ክትዘራረቡ ትኽእሉ ኢኹም።
መዓስ እየ ድጋፍ ክሓትት ዘለኒ?
ሓደገኛ ዝኾነ ነፍስኻ ከተሕልፍ ዝደፋፍእ ስምዒታት ምስ ዝግንፍለኩም፡ ክኢላዊ ሕክምናዊ ሓገዝ ምሕታት ከድልየኩም እዩ። ናብ ኣገልግሎት-ጥዕና ወይ ውን ማእከል ሲካትሪያዊ ክንክን ብምኻድ ሓገዝ ሕተቱ። ባዕልኹም ናብ ሕክምና ኼድኩም ሓገዝ ክትሓቱ ምስ ዘጸግመኩም ዝኾነ ሰብ ከሰንየኩም ክትውከስዎ ትኽእሉ ኢኹም። ብዝተኻእለ መጠም ቀልጢፍኩም ሕክምናዊ ረድኤት ሕተቱ። ክግበረልኩም ዝኽእል ሓገዝ ኣሎ ጥራይ ዘይኮነ ሓገዝ ናይ ምርካብ መሰል ኣለኩም እዩ። ሓደገኛ ዝኾነ ነፍስኻ ንምሕላፍ ዝደፋፍእ ስምዒታት ምስ ዝወረኩም ወይ ውን ነፍሲኹም ንምሕላፍ ጭቡቕ ውጥን ሰሪዕኩም ምስ እትህልዉ፡ ብቕጽበት ሕክምናዊ ረድኤት ሕተቱ።
ነዚ ኣብዚ ዘሎ ሕበሬታ ዝመመየት፡ ማሪ ኦስባሪ፡ ፕሮፈሰር ሲካትሪ ኣብ ላዕለዋይ ትምህርታዊ ትካል ካሮሊንስካ እያ። እዚ ሓበሬታ መወዳእታ ግዜ ምቕይያራት ዝተገብረሉ ዕለት 2017-06-14 እዩ።


text:
ትዊተር
ዩትዩብ ሓደገኛን ጎዳእን ዝኾኑ ትሕዝቶታት ኣጊዱ
ትካል ዩትዩብ ንሰዓብቲ ብሓፈሻ ንቆልዑ ድማ ብፍላይ ዘሻቕልን ዘሰንብድን ሓደገኛ ትሕዝቶ ዘለዎ ክፉእን መላገጺ ዝመልኦ ቪድዮታት ድሕሪ ሕጂ ኣብቲ ገጻት ናይቲ ትካል ከይርጋሕ ኣጊዱ።
- 16 ጥሪ 2019
ትዊተር፡ ናይ ፕሬዝደንት ፑቲን'ዩ ዝበሃል ዝነበረ ገጽ ከም ዝዓጸወ ኣፍሊጡ
እዚ ብ@putinRF_eng ዝፍለጥ ንብዙሕ ዓመታት ተኸፊቱ ዝጸንሐ ገጽ ትዊተር፡ ሓደ ሚሊዮን ዝጽግዑ ሰዓብቲ ነይሮሞ። ብስም እቲ ፕረዚደንት ዝተኸፈተ ስኑዕ ገፅ ምዃኑ ብምርግጋፁ ድማ ተዓፅዩ።
- 29 ሕዳር 2018
ፕሬዚደንት አመሪካ ዶናልድ ትራምፕ ንጉግል፡ ትዊተርን ፌስቡክን ኣጠንቂቑ
ፕሬዚደንት ትራምፕ ንትካላት ማሕበራዊ ገጻት ኣብ ፖለቲካዊ ጉዳያት ኣድልዎን ሳንሱር ይገብራን ኢሉ ድሕሪ ወቒሱ።
- 29 ነሓሰ 2018
ፊስቡክን ትዊተርን ምስ ኢራንን ሩስያን ምትእስሳር ዘለዎም ገጻት ጎስጓስ ኣልየን
እዞም ዓብለልቲ ማሕበራዊ መራኸብታት፡ ምስ ኢራንን ሩስያን ምትእስሳር ዘለወን ኣማኢት ናይ ጎስጓስ ገጻት ከምዝዓጸወ ሓቢሩ።
- 22 ነሓሰ 2018
ናይጄሪያዊ በዓል ጸጋ አሊኮ ዳንጎቴ በዓልቲ ቤት ትኾኖም ሰበይቲ የናድዩ
ኣብ ዝሓጸረ ግዜ ሓዳር ክገብሩ ከም ዝደልዩ ዝገለጹ፡ ቀዳማይ ናይ ኣፍሪቃ በዓል ጸጋ ኣሊኮ ዳንጎቴ፡ ካብ ብዙሓት ኣፍሪቃዉያን ደቂ ኣንስትዮ ተጠቀምቲ ትዊተር ዕድመ ይቀርበሎም ኣሎ።
- 13 ሓምለ 2018
ትዊተር ብሚሊዮናት ዝቑጸሩ ትምኑያት ዋንነት ተጠቀምቲ ዓጽዩ
መርበብ ሓበሬታ ትዊተር ካብ ዝሓለፈ ወርሒ ግንቦት ኣትሒዙ ኣስታት 70 ሚሊዮን ትምኑያትን ጥርጡራትን ዋንነት ተጠቀምቲ (ኣካውንትስ) ከምዝዓጸወ ጋዜጣ ዋሽንግተን ፖስት ሓቢራ።
- 10 ሓምለ 2018
ፈይስ ቡክ ኣብ ምዝርጋሕ ዜና ዓቢ ለውጢ ኪገብር መዲቡ
ማሕበራዊ መራኽቢታት ፍሉጥ ስምን ትካልን ንዘለዎም ናይ ቢዝነስ ትካላት ኣግልግሎት ዳግም ክሓስበሉ እዩ። ዙኩርበርግ ከምዝበሎ ንሱን ኣባላቱን ፌስቡክ ንህላወ እቲ ህዝቢ ኣዝዩ ኣገዳሲ ከምዝኾነ ተገንዚቦም።
- 12 ጥሪ 2018
ዘይተዘርበሎም፡ ፈጠርቲ ጽልዋ 2017
ሓቂ ንምዝራብ: ገፅ እዞም ሰባት ክሕድሸኩም እዩ:: ግን ግዲ የብልኩምን: ፈጠርቲ ጽልዋ 2017 ስለዝኾኑ ተላለይዎም።
- 29 ታሕሳስ 2017


text:
ውልቀመላኺ ኢሳይያስ፡ ይቕሬታ ሓቲቶም ብዝብል ዝተሰነዐ ተዋስኦ፡ ላዕለዎት ሓለፍቲ ዝርከቡዎም ገለ ናይ ፖለቲካ እሱራት ክፈትሕ ውጥን ከምዘለዎ ምንጭታት ሓቢሮም።
ኣብቲ ምስ 1ይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ብስም ሰላም ዝገበሮ ርክብ፡ ንልኡላውነት ኤርትራ ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ብምእታዉ፡ ከምኡ `ውን ኣብ ኤርትራ ዝኾነ ፖለቲካዊ ለውጢ ብዘይምግባሩ፡ ካብቶም ዝርካቦም ከገልግሉዎ ዝጸንሑ ሰበስልጣን ከይተረፈ ተነጺሉ፡ እቲ እናበርተዐ ዝኸይድ ዘሎ ተቓውሞ
ኣብቲ ምስ 1ይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ብስም ሰላም ዝገበሮ ርክብ፡ ንልኡላውነት ኤርትራ ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ብምእታዉ፡ ከምኡ `ውን ኣብ ኤርትራ ዝኾነ ፖለቲካዊ ለውጢ ብዘይምግባሩ፡ ካብቶም ዝርካቦም ከገልግሉዎ ዝጸንሑ ሰበስልጣን ከይተረፈ ተነጺሉ፡ እቲ እናበርተዐ ዝኸይድ ዘሎ ተቓውሞ ህዝቢ ገንፊሉ ከውሕጦ ተሻቒሉ ዘሎ ውልቀመላኺ ኢሳይያስ፡ ገለ ብፖለቲካዊ ምኽንያት ተኣሲሮም ዘለዉ ላዕለዎት ሓለፍቲ ንዝርከቡዎም እሱራት ይቕሬታ ሓቲቶም ኢሉ ካብ ቤትማእሰርቲ ክለቆም መደብ ከምዘለዎ ምንጭታት ካብ ኤርትራ ሓቢሮም።
እቶም ምንጭታት ከምዝሓበሩዎ፡ እቲ ውልቀመላኺ ኢሳይያስ ከም መናውሒ ምልካዊ ስልጣኑ ክጥቀመሉ ዝጸንሐ መመሳመሲታት፡ ጉዳይ ዶብን ኣህጉራዊ እገዳን በብሓደ ኣብቂዑ ክንሱ፡ ሰብኣዊ መሰላት ህዝቢ ኤርትራ ዓምጺጹ፡ ናይ ፖለቲካ እሱራት መቚሑ፡ በቲ ንሓያለ ዓመታት ዝተጠቕመሉ ድሑር ኣረጊት ስልቲ ክቕጽል ምፍታኑ፡ እንተላይ በቶም ክድግፉዎ ዝጸንሑ ሰዓብትን ሓለፍትን ከይተረፈ ሓያል ተቓውሞ ይገጥሞ ብምህላዉ፡ ውልቀመላኺ ኢሳይያስ ኣዝዩ ተነጺሉ መዓልቱ እናጸብጸበ፡ ካብ ህዝብን መሳርሕቱን ተሓቢኡ ሓኪሉሉ ካብ ዘሎ ዓዲ ሓሎ ናብ መገሻ ጥራይ ይመላለስ ምህላዉ ኣረዲኦም።
እዚ ውልቀመላኺ ኢሳይያስ ወጢኑዎ ዘሎ ፕሮፖጋንዳዊ ውዲት፡ ልክዕ ከምቲ ነቶም ንሓያለ ዓመታት ሓይሩዎም ድሕሪ ምጽናሕ፡ ብመንገዲ ሃይማኖታዊ ጉዳያትን ሲኖዶስን ጸቕጢ ዝበዝሖ ናይ ዘተን ርክባትን ተዋስኦታት ብምክያድ፡ ፓትርያርክ እንጠንዮስ ይቕሬታ ድሕሪ ምሕታቶም ከምዝተፈትሑ መናፍሕ ፕሮጎጋንዳ ዝገበረሉ ፍጻሜ ከምዝመሳሰል `ውን እቶም ምንጭታት ኣገንዚቦም።
ውልቀመላኺ ኢሳይያስ፡ ነቲ ዝፈጸሞ ገበን ኣፋዂሱ መድሓኒ ገጽ ንምርካብ፡ ኣብ ህዝቢ ኣጉል ናይ ለውጢ ተስፋ ኣሕዲሩ ነቲ ዘይተርፍ ዕለተ ውድቀቱ ንምድንጓይ፡ ነቶም ቅኑዕ ፖለቲካዊ ሕቶ ብምቕራብ ዝበድሁዎ፡ ስለ ሃገርን ህዝብን ዝተወፈዩ፡ ገለ ብህይወቶም ዘለዉ ላዕለዎት ሓለፍቲ፡ ናይ ጥዕና ኩነታቶም መዝሚዙ ይኹን ብጸቕጥን ምትላልን፡ ይቕሬታ ከምዝሓቱ ዋላ እንተገበረ፡ ሕቶኦም ናይ ህዝቢ ኤርትራ ሕቶ ኮይኑ ብምህላዉ፡ ፕሮፖጋንዳዊ ውዲቱ በቲ ህዝቢ ኤርትራ ኣዋህሊሉዎ ዘሎ ንቕሓት ከምዝፈሽል ርዱእ እዩ።


text:
ዳግመ-ርክብ ገዳይም ተጋደልቲ ተ.ሓ.ኤ. 2019
ጋዚጣዊ መግለጺ
ክቡር ደላይ ፍትሕን ሰላምን ተቓላስይ ሕዝቢ ኤርትራ፡
ከም`ቲ ልሙድ፡ ኣብ ነብሲ ወከፍ ዓመት ዚካየድ ዳግመ-ርክብ ገዳይም ተጋደልቲ ተ.ሓ.ኤ፡ ሎሚ ዓመት፡ ኣብ ሰነ 21-23 2019፡ ኣብ ከተማ ኦክላንድ፡ ካሊፎርኒያ፡ ሕ.መ.ኣ. ብዓወት ተዛዚሙ። ቀንዲ ዕማም ናይ`ዚ ዓመታዊ ዳግመ-ርክብ እዚ ነቲ ምስ ዕድመና ተነጻጺሩ ሓጺር፡ ግን ከኣ፡ ንመንነትናን እንታይነትናን ኣብ ምውሳን ዓቢ ተራ እተጻወተ፡ ብትርጉሙ ተወዳዳሪ ዘይብሉ፡ ንነጻነት ሃገርና፡ ንመሰልን ማዕርነትን ህዝብና ኣብ ምቅላስ ናይ ዘሕለፍናየን ዓመታት ግዜ፡ ኣብ ነንሕድሕድና ዚፈጠሮ ብዚኾነ ዋጋ ዘይዕደግ ሕውነትናን ብጻይነትናን ምሕዳስን ቀጻልነቱ ምርግጋጽን`ዩ። ኣብ ርእስ`ዚ፡ ዓመታዊ ዳግመ ርክብና፡ ኣብ መስርሕ ብረታዊ ተጋድሎና ብዛዕባ ዘጋጠሙ ኣገደስቲ ተረኽቦታት፡ ብግብሪ ናይ ዚተሳተፉ፡ ብኣካል ናይ ዚወዓሉ ተጋደልቲ ተዘክሮታት ይሰምዕን ንመጻኢ ከም መወከሲ ታሪኽ ንኸገልግል ይምዝግብን ይዕቅብን። ብተወሳኺ እዚ ርክብ`ዚ ካብ ዚሓለፈ ናይ ቃልሲ ተመክሮና ኣብ ዚተፈላለየ ናይ ቃልሲ መዳያት ዘጋጠሙ ሽግራት፡ ዝተቐስሙ ተምክሮታት፡ ብዕምቈት ኣብ ክትዕ ብምውራድ፡ ብሓድሽ ኣረዳድኣ ብምግንዛብ፡ ንመጻኢ ሃገርና ንምህናጽ ዘለዎ ተራ ንምልላይ ይህቅን።
ብዘይካ`ዚ ኣብ ላዕሊ ዚተጠቕሰ ልሙድ መደባት፡ ዳግመ-ርክብና ከም ተወሳኺ ግን ከኣ ኣገዳሲ ዕማም ዚወስዶ ጉዳይ ምእላይ ንሃገሮም ክኣትዉን ክእለዩን ዘይተፈቕደሎም፡ ኣብ ሃገር ሱዳን፡ ኣብ ከተማ ከሰላ ዝርከቡ፡ ኣብ ሓርነታዊ ተጋድሎ ዚሰንከሉ ናይ ቃልሲ ብጾትና`ዩ። እዚ ጉዳይ`ዚ ኣብ መላእ ዓለም ብዘለዉ ኣባላት ተ.ሓ.ኤ. ነበርን ሰናይ ሕልና ዘለዎምን ብዚገብርዎ ደገፋት ዝጽወር`ኳ እንተኾነ፡ ዳግመ-ርክብና ፍሉይ ኣትኩሮ ብምሃብ፡ ምስ ናይ ኤርትራ ማሕበር ኣካለ-ጽጉማን ኣብ ሰሜን ኣመሪካ ብምትሕብባር፡ ነዚ ጉዳይ ዚገጥሞ ሽግራት ብምልላይ ፍታሕ ንምርካብን፡ ገንዝብ ኣብ ምውፋይን ዝልለ ተራ ይጻወት።
እዚ ርክብ`ዚ ዋላኳ ዳግመ-ርክብ ናይ ኣባላት ተ.ሓ.ኤ ነበር ኮይኑ ዚልለ እንተኾነ፡ ብግብራዊ ተሳትፎ ግን፡ ዓቢ ይኹን ንእሽቶ፡ ኣብ ኣየናይ ውድብ ኔሩ፡ ብረት ዓጢቑ ተቓሊሱዶ ወይስ ኣይተቓለሰን፡ ሕጂ እንታይ ዓይነት ፖለቲካዊ ርእይቶ ኣለዎ ብዘየገድስ፡ ዚኾነ ዜጋ ንኽሳተፎ ዚፈቅድ ክፉት ርክብ`ዩ። በዚ ድማ፡ ንብዙሓት ኣባላት ተ.ሓ.ኤ. ዘይነበሩ ጉዱሳት ዜጋታት፡ ብተሳትፎኦም ተመክሮ ተ.ሓ.ኤ. ብዘይተኸለሰ መልክዑ ክሰምዕዎን ክመሃርዎን ዘኸእል ዕድል ኣብ ርእሲ ምዃኑ፡ ንዚካየድ ክትዓት ኣብ ምህብታምን መዕሟቕን ዚልለ ኣበርክቶ ዚገብሩ`ውን ብዙሓት`ዮም።
ናይ 2019 ሻቡዓይ ዓመታዊ ዳግመ-ርክብ ፍሉይ ዚገብሮ፡ እዚ ኩላትና እንነብሮ ዘለና፡ መላእ ህዝብና ልዕላውነት ሃገር ንምዕቃብ፡ ግዘኣተ-ሕጊ ንምንጋስ፡ ፍትሕን መሰልን ንምርግጋጽ፡ ሰላምን ራህዋን ንምስፋን ኣብ ወሳኒ ጽምዶ ኣትዩ`ሉ ኣብ ዘሎ ኣገዳሲ ኩነታት ምክያዱ`ዩ። ብርግጽ ዓቢ ይኹን ንእሽቶ፡ ሰበኣይ ይኹን ሰበይቲ፡ ኣብ ውሽጢ ሃገር ዘሎ ይኹን ኣብ ስደት፡ ኩሉ ኤርትራዊ ዜጋ፡ ብሓደ ድምጺ ይኣክል ንመግዛእቲ ዲክታቶራዊ ስርዓት ህግደፍን መራሒኡ ኢሳያስ ኣፈወርቅን፡ ይኣክል ንልኡላውነት ሃገር ዚግህስ ከዳዕ ግዳማዊ ዝምድናታት፡ ይኣክል ንስደትን ምብትታንን፡ ይኣክል ንደረት ዘይብሉ ሃገራዊ ኣገልግሎት፡ ይኣክል ንፍትሒ ኣልቦ ማእሰርትን መቕዘፍትን፡ ይኣክል ንግህሰትን መጥቃዕትን ኣብ ልዕሊ ሃይማኖታዊ ትካላትናን መራሕተንን፡ ይኣክል ንውሽጣዊ ምምቕቓላትን ግዳማዊ ውግኣትን ምርጻማትን ብዝብል ሓባራዊ ድምጺ ተላዒሉ፡ ኣንጻር ኣረሜናዊ ስርዓት ህግደፍ ኣብ ጥምጥም ዝርከበሉ ዘሎ እዋንዩ። በዚ ድማ ዳግመ-ርክብና፡ ነቲ “``ንሕሉፍ ዝለዓለ ክብሪ እናሃብና፡ ንትስፍው መጻኢ ንርኢ`` ዝብል ጭርሖኡ እሙን ብምዃን፡ ነዚ ኣዚዩ ዘተስፉ መጻኢ ዘበሰረ፡ ናይ መንእሰያትና ዘሐብን ተሳትፎ ዘመስከረ፡ ኣብ መጻኢ ማሕበረ-ፖለቲካውን ቁጠባውን ኩነታት ሃገርናን ህዝብን ግዙፍ ሳዕበናት ዘለዎ ታሪኻዊ ተርእዮ`ዚ ብዕትበት ክዝትየሉ፡ ኣብኡ ዘለዎ ርእይቶ ክገልጽ ናይ ግድን ይገብሮ።
ናይ ተ.ሓ.ኤ. ገዳይም ተጋደልቲ ደግመ-ርክብ ናይ ይኣክል ምንቅስቓስ፡ ኣብ ሃገርና፡ ንምውዳቕ ኢትዮጵያዊ መግዛእቲ ስዒቡ ዚተተኽለ ዘይሕጋዊ ስርዓት ህግደፍ ኣብ ልዕሊ ትጽቢታት ህዝብናን ሃገርናን ናይ ዝፈጸሞ ክድዓትን ጥልመትን ውጽኢት ኮይኑ ዚተጋህደ ኩሉ ሜዳያዊ ሃገራዊ ውድቀታትን ዕንወታትን ኣብ ክጽወረሉ ዘይክእል ደረጃ ብምብጽሑ ዚተላዕለ ሓቀኛ ህዝባዊ ምንቅስቓስ`ዩ ኢሉ ይኣምን። ከም ኣባላት ተ.ሓ.ኤ. ነበር ከኣ፡ ዋላኳ ውድብና ካብ ህልውና ዓዲ ምውዓሉ ናይ ሓደ ውድብ፡ ብኡ ኣቢሉውን ናይ ሓደ ጉጅለ፡ ወይ ውልቀሰብ ዲክታቶሪያዊ ዓብላልነት ኣብ ሃገርና ናይ ምስፋን ሓደጋ መጠንቀቕታ ጻወዒት እንተነበረ፡ እቲ ከም ሓሳብ ንቃለሰሉ ኔርናን ኣለናን ኢልና እንኣምነሉ ካብ ህላውነትን ቀጻላነትን ነጻን ደሞክራሲያዊት ኤርትራ ጀሚሩ፡ ንሓድነትን መሰልን ማዕርነትን ህዝብና፡ ንምዕባለ ቁጠባና፡ ንትንሳኤ ባህልና፡ ንርግኣትን ሰላምን ሕብረተሰብና ዚነበረና ቀልዓለም ዘይብሉ ባህጊን ዘይረዊ ህርፋንን ኩሉ ግዜ ካብ ኣእምሮና ኣይገለለን። ነዚ ቅዱስ ዕላማታትን ባህግታትን ኣብታ እነፍቅራ ሃገርና ህያው ንምግባሩ ዝዓለመ ተባዕ ናይ ህዝብና ናይ ይኣክል ምልዕዓል ድማ ፍሉይ ትርጉም ይህበና ። በዚ ድማ ነዚ ምንቅስቓስ`ዚ ብምሉእ ልብና ክንድግፎ ጥራሕ ዘይኮነስ፡ ኣብ ዓወት ንምብጽሑ፡ ኣብ ጎኒ ቃልሲ ህዝብና ተሰሊፍና፡ ኩሉ ዚከኣል ከነበርክት ታሪኻዊ ሓላፍነት ክም እንስከም ይርደኣና። በዚ ኣጋጣሚ ድማ፡ ነዚ ምንቅስቓስ ዘለና ዘየማትእ ደገፍና እናኣረጋገጽና፡ ኩላትና ኣባላት ተ.ሓ.ኤ. ነበር፡ ናይ ሕጂ ፖለቲካዊ ርእይቶናን ውድባዊ ኣባላነትናን ብዘየገድስ፡ ብስሙር ድምጺ፡ ኣብ ናይ ይኣክል ምንቅስቓስ ብምስታፍ፡ ናይ ቃልሲ ተመክሮና ንረብሓ ሃገርና ብዘገልግል ከነውዕል ንጽውዕ።
ዓወት ምእንቲ ደሞክራስን ፍትሕን ንዚካየድ ቃልሲ ህዝና!
ውድቀት ንኣረሜናዊ ስርዓት ህግድፍን ኮራኩሩን
ነጻን ደሞክራሲያዊትን ኤርትራ ንዘለኣለም ትንበር!
ዘለኣለማዊ ዝኽርን መጎስን ንሰማእታትና!
ዓመታዊ ንግደት ማርያም ደዓሪ ኣብ ሳን ሆዘን ከባቢኣን
ዕድመ ንኩሉ ኤርትራዊ ደላይ ሰላምን ፍቅርን
ዓመታዊ ንግደት ደዓሪ ንቀዳም ሰነ ዕለት 1, 2019 ከነውዕሎ ተቀሪብና ኣሎና። ኩሉ ኤርትራዊ ደለይቲ ሰላምን ፍቅርን ምሳና ሓቢርኩም ንክትጽልዩን ብሓጎስ ንክትውዕሉን ንዕድመኩም። ጸሎት ምህለላ ማርያም ዝጅምረሉ ግዜ ስዓት 12 ፋዱስ ኢዩ።
ብደሓን ምጹ!
ANNUAL PILGRIMAGE OF MARIAM DAARI IN THE BAY AREA!
ALL ERITREANS IN THE GREATER BAY AREA WHO LOVE PEACE ARE INVITED TO THE ANNUAL MARIAM DAARI PILGRIMAGE. THIS IS A DAY THAT WE COME TOGETHER FOR FAMILIES, PRAYER, PLAY, AND FUN.
WELCOME!
DATE JUNE 01, 2019
LOCATION: KELLY PARK (FAMILY CENTER)
1600 SENTER ROAD
SAN JOSE, CA 95112
PRAYER TIME: 12:00 P.M.
PROGRAMS INCLUDE CHILDREN AND ADULT ACTIVITIES.
PLEASE JOIN US FOR A QUALITY TIME.
THE BAY AREA CATHOLIC COMMITTEE
ንሕሉፍ ዝለዓለ ክብሪ እናሃብና ንትስፍው መጻኢ ንርኢ!
ብዕረፍቲ ኣቦናን ሓውናን ጸጋይ ቀለታ ሰንጋል፡ ነቲ ክቡር ሕያዋይ ባህሊ ህዝቢ ኤርትራ ተኸቲልኩም ንምጽንናዕና፡ ኣብ ከተማ ስቶኮልም ካብ ዕለት 18-02- 2019 ክሳብ 21- 02- 2019 ፡ ኣብ ፓርቲለ ከኣ ካብ ዕለት 23-02-2019 ክሳብ 24-02-2019 ምስ ሙሉእ ትሕዝቶኩም ዝደኸምኩም ብጾት ፡ መታዓብይቲ ፡ ኣሕዋት ፡ መሓዙት ካብ ኩሉ ኩርናዓት ዓለም ከኣ ብስልክን ብኢ መይልን ዘጻናናዕኩምና ሕሰም ኣይትርከቡ ብምባል ብልቢ ነመስግን።
ሰላምን ቅሳነትን ንህዝብና !!!
ምሉኣት ስድራ ቤት
ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ሎሚ 31 ሓምለ 2018 ናይ ተጋዳላይ ተስፋይ ተኽለ ዜና ዕረፍቲ ተሓቢሩ።
ተጋዳላይ ተስፋይ ተኽለ ካብ ግዜ ንእስነቱ ኣትሒዙ ኣብ ውሽጣዊ ቃልሲ ናይ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ከበርክት ድሕሪ ምጽናሕ ብ1966 ናብ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ተጸንቢሩ ኣብ ዝተፈላለየ መሪሕነታዊ መደባት ኣገልጊሉ። ካብ ዝተዋስኣሎም መደባት ኣባል ገድላዊ ባይቶን ኣባል ውተሃደራዊ ስታፍን መራሕ ብርጌድን ነይሩ፡ ኣብ ዝተፈላለየ ውግኣት ንሰራዊት መሪሑ።
ኤርትር ናጻ ድሕሪ ምውጻኣ ድማ ሓደ ካብቶም፡ ናብ ኤርትራ ኣትዮም ቃልስታቶም ክቕጽሉ ዝመረጹ ኣባላት መሪሕነት ተሓኤ እዩ።
ንስዉእ ተስፋይ ተኽለ መንግስተ ሰማይ የውርሶ ፤ ንኹሎም በተ ሰቡን ፈተውቱን ድማ ጽንዓት ይሃቦም ኣናበልና ናይ ሓዘኖም ተካፈልቲ ምኻንና ንገልጽ።
መንግስተኣብ ኣስመሮም
ጅግና ገዛኢ ኪዳነ ወዲ ኤረ
ድሃይካ ሰሚዔ ብወረ
ሰሚዖምዶ ስመጃና መደረ
ሓርበኛ ተቓላሳይ ብዓል ስረ
ሃገረይ ክብል ዝመደረ
ንመስል ህዝቡ ዝደኸመ ዝጸዓረ
ብምኽንያት ሞት ናይ ክቡር በዓል ቤተይ ዘቢብ ማና ግደይ ተኻፈልቲ ሓዘና ኮንኩም ብኣካል፡ ብተሌፎን ኮነ ብኢመይል ንዓና ከተጸናንዑን ከተበራትዑን ዝጸናሕኩም ቤተሰብን፡ ፈተውትን፡ ኣዕሩኽን፡ ናይ ዓላማ ብጾትን ኩሉኹም ምስ ክቡራት ደቀይ ኮይነ የቐንየልና እብል። ሕሰም ኣይትርከቡ።
ኣስካሉ ኣብራሃም
በዓልቲ ቤት ነፍሲሄር ዘቢብ ማና ግደይ
ኮሎምቦስ, ኦሃዮ


text:
ኣብ ዓባይ-ብሪጣንያ ዝመደበሮም ዝተፈላለዮ ኤርትራውያን ተቓወምቲ ሓይልታትን በርጌሳዊ ማሕበርን ካብ ዕለት 02 ሕዳር 2007 ዓ.ም ጀሚሮም ከካይድዎ ዝጸንሑ ንናይ ሓባር ስራሕ ዝምልከት ዘተታት ብምቕጻል ኣብ’ዚ ዝሓለፈ ሰሙን ዕለት 05 ጥሪ 2008 ዓ.ም ሓሙሽተ ፈጻሚት ኣካል ዘለዋ ባይቶ ብምቛም ከስርሖም ዝኽእል ውሽጣዊ ሕጊ ኣጽዲቖም።
ስርዓት ህግድፍ ካብ ወጻኢ ዓዲ ንምብጻሕ ንዝኣትዉ ኤርትራውያን ፍሉይ ኣተሓሕዛ ይገብረሎም ከምዘሎ ካብ ኣስመራ ዝበጽሓና ሓበሬታ ኣረዲኡ።
Was Senait Mehari an Eritrean child soldier who was forced to fight at the age of six? Or is she simply a media invention, a singer whose biography has been molded to fit the public taste? Germany is confused.
Was Senait Mehari an Eritrean child soldier who was forced to fight at the age of six? Or is she simply a media invention, a singer whose biography has been molded to fit the public taste? Germany is confused.
ኣብ መላእ ዓለም ዝርከቡ ኣምባሳደራት ኤርትራ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ብዝገበረሎም ህጹጽ ጻውዒት ብሃንደበት ናብ ኣስመራ ከምዝኸዱ ምንጭታት ሓቢሮም።
ኣብ ምዝዛም ዓመተ ክልተ ሽሕን ሸውዓተን ዝወዓለት ናይ መወዳእታ ሰንበት ዕለት 30 ታሕሳስ ኣብ ከተማ ሎንዶን ብጻዊዒት ኣምባሳደር ተስፋሚካኤል ገራህቱ ዝተጸውዐ ናይ ህግደፍ ኣኼባ ከም ዝተኻየደ ካብቶም እሙናት ደቂ ውሻጠ ዝባሃሉ ኣብ ፈቐዶ እንዳ ሻሂ ክዕለል ቀንዩ’ሎ።
ዓመተ ራህዋን ሰላምን
ዓመተ ሩፍታን ቅሳነትን
ዓመተ ሕግን ፍትሕን
ዓመተ ጽጋብን ፍስሃን
ይግበረልና።
ሰለስተ ላዕለዎት ወተሃደራዊ መኮንናት ኤርትራ ኣብ ሱዳን ዑቕባ ከምዝሓተቱ ኣል-ሳሓፋ ዝተባህለት ብዓረብ እትሕተም ናይ ሱዳን ነጻ ጋዜጣ ኣብ ናይ ሎሚ ዓርቢ 28/12/07 ሕታማ ገሊጻ።
ግጥም ደለይቲ ፍትሕን ተጣበቕቲ ዓመጽ ህግደፍን ኣብ ሰያትል ኣመሪካ፡- ሰያትልን ኣስመራን ብርሕቀት ጥራይ ዘይኮነ ብሕግን ናጽነትን ‘ውን ናይ ኣሽሓት ማይላት ፍልልይ ከምዘለወን መሊሱ ዝተረጋገጸሉ ኣጋጣሚ።
Canadian Court Says PFDJ’s 2% and Other Collections Are Illegal
Canadian Court Says PFDJ’s 2% and Other Collections Are Illegal
“መኸተ ህግደፍ”፡ ናቶም ከይኣኽለናስ ነታ ካልኵሌተር ‘ውን ሓሶት ዘላመዱዋ ገደደ።
ህዝቢ ኤርትራ እዞም ንኤርትራ ከም ሕማም መንሽሮ ዘማስንዋ ዘለዉ ናይ “ማፍያ” ጉጀለ ከይተኣልዩ ቀሲኑ ጉዳይ ስድራቤቱን ሃገራዊ ልምዓቱን ክገብር ከምዘይክእል ኣዳዕዲዑ ተረዲእዎ ኣሎ። እቲ ውሑድ ካብ ኩሉ ዛራታት እናተጸንበሮ ክስስን ጀሚሩ ኣሎ። ክዕወት ድማ እዩ። ነቶም ዘጋፍዑዎን ዘሳቕዩዎን ዘለው’ውን ብዕሊ ከሲሱ ፍትሒ ክረክብ ከምዝኾነ ከኣ ናይ ግዜ ጉዳይ እምበር ዘጠራጥር ኣይኮነን።
ኣብ ዓዲ እንግሊዝ ዝመደበሮም ዝተፈላለዩ ኤርትራውያን ተቓወምቲ ውድባት፡ ሲቪካውያን ማሕበራትን ግዱሳት ሃገራውያንን፡ ንውልቀምልካዊ ስርዓት ህግደፍ ንምምካትን ኣብ ኤርትራ ዲሞክራስያዊ ለውጢ ንምምጻእን ኣብ ሓደ ጽላል ሰሚሮም ዝተወሃሃደ ሓባራዊ ዕማም ከካይዱ ዝሓለፈ ሰሙን ብዝኣተዉዎ ስምምዕ መሰረት፡ ትማሊ 8 ታሕሳስ ኣብ ለንደን ኣብ ቅድሚ’ቲ ብስርዓት ህግደፍ ዝተወደበ ናይ ፕሮፖጋንዳ ኣኼባ ተረኺቦም ዕዉት ሰላማዊ ሰልፊ ኣካይዶም።
ብታሕሳስ 2/2007 ኣምባሳዶር ኤርትራ ኣቶ ኣሕፈሮም ንኣብ ኦታዋን ከባቢኣን ዝነብር ህዝቢ ኤርትራ ውግእ ክጅምር ኢዩ ዝብል ኣርእስቲ ሒዙ ህዝባዊ ኣኼባ ጸዊዑ።
ኣብዚ ኣኼባዚ ዝተሳተፉ ሰባት ምስኡ ደሚርካ ክሳብ 70 ኣቢሎም ይኾኑ።
ኣብ ዓዲ እንግሊዝ ዝመደበሮም ዝተፈላለዩ ኤርትራውያን ተቓወምቲ ውድባት፡ ሲቪካውያን ማሕበራት፡ መደበራት ዜናን ግዱሳት ውልቀሰባትን፡ ሎሚ 2 ሕዳር ኣብ ለንደን ኣብ ዘካየዱዎ ኣኼባ፡ ንውልቀምልካዊ ስርዓት ህግደፍ ንምምካትን ኣብ ኤርትራ ዲሞክራስያዊ ለውጢ ንምምጻእን ኣብ ሓደ ጽላል ሰሚሮም ዝተወሃሃደ ሓባራዊ ዕማም ከካይዱ ብምሉእ ድምጺ ተሰማሚዖም። ነቲ ብስምረት ክካየድ ተመዲቡ ዘሎ ናይ መኸተ ዕማማቶም እተወሃህድ ሓባራዊ ሽማግለ ‘ውን ኣቝሞም።
እቲ ነቲ ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዘሎ ዶባዊ ግጭት ሕጋዊ መዕለቢ ክገብረሉ ብ2000 ዝቖመ ኮምሽን ዶባት ኤርትራን ኢትዮጵያን ዕማሙ ከይፈጸመ ትማሊ ብወግዒ ከምዘብቅዐ ዝተፈላለዩ ምንጭታት ዜና ሓቢሮም።
ጸሓፊት ጉዳያት ወጻኢ ኣመሪካ ኮንዶሊሳ ራይስ ዝመጽእ ዘሎ ሰሙን ኢትዮጵያ ብምብጻሕ ኣብ ኣኼባ መራሕቲ ሃገራት ዞባ ዓበይቲ ቀላያት ከምእትሳተፍን ምስ ሰበስልጣን ኢትዮጵያ ከምእትራኸብን ኣገልግሎት ዜና ሮይተርስ ንኣፈኛ ስተይት ዲፓርትመንት ብምጥቃስ ኣብ ዘመሓላለፎ ዜና ኣፍሊጡ።
“ፓትርያርክ ኣብዛ ምድሪ ብመንፈሳውን ሕጋውን መገዲ፣ እምነት ክሕሉ፣ ምእመናን ኪጓሲ ኣብ ክንዲ ክርስቶስ ኮይኑ ዝተሾመ መራሒ እዩ”። (መንፈሳዊ ፍትሒ: ኣንቀጽ 4)። እዚ ዘይመሓየሽ ሃዋርያዊ ሕጊ ቤተ ክርስቲያን እዩ።
ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኤርትራ፡ ሃገሩ ንሰላማዊ ኒኵሌራዊ ንጥፈታት ኢራን ከምትድግፍ ገሊጹ ክብል ኣገልግሎት ዜና እስላማዊ ሪፓብሊክ ኢራን ይሕብር።
መበል 10 ዓመት ዝኽሪ ህቡብን ሓርበኛን የማነ ገብረሚካኤል ብዓቢ ድምቀት ተዘኪሩ::
ኤርትራ ካብ ዓለም እታ ዝለዓለ ደረጃ ዝቕባበ (inflation) ዘለዋ ሃገር ምዃና IMF ከምዝኣመተ Taipei-Times ንሰነዳት ናይቲ ኣህጉራዊ ፋይናንሳዊ ውድብ ብምጥቃስ ኣብ ዘስፈሮ ጽሑፍ ይጠቅስ።
ኣስመሮም ገረወልዲ (ወዲ ገረወልዲ) ኣይተኣስረን (መአረምታ
ኣቦ ወንበር ናይቲ ‘ሕብረት ተጋሩ ንደሞክራስን ልኡላውነትን’ ብዝብል ስም ኣብ ኢትዮጵያ ዝተመስረተ ሓድሽ ሰልፊ ዝኾነ ገብሩ ኣስራት: ሓደ ካብ ኣጀንዳታት ናይ’ዚ ሓድሽ ሰልፉ “ንዓሰብ ብሕጋውን ሰላማውን መንገዲ ናብ ኢትዮጵያ ምምላስ” ከምዝኾነ ሪፖርተር ንዝተባህለ ጋዜጣ ኢትዮጵያ ኣብ ዝሃቦ ቃለመጠየቕ ኣፍሊጡ።
ቅነ ከለን ምኽንያት ብምግባር ማሕበረሰብ ከለንን ከባቢኣን ንሙሁራት ጀመናውያን ቀርኒ ኣፍሪቃን፡ ጀርመናውያን ኣዕሩኽ ኤርትራ ዕድመ ብምግባር ክፉት ሰሚናር ኣካይዱ፡
ህግደፍ ነዝወለዖ ምፍሕፋሓት ሓለፍቲ ፡ ናብ ውጩ ምስ በጸሐ፡ ብናይ ጥዕና ምኽንያት፡ ሸለል ኪብሉ ትእዛዝ ተመሓላሊፉ።
ሓደ ካብቶም ካብ ቤትማእሰርቲ ትራክ – ቢ ካብ ዘምለጡ ኤርትራውያን ዝለኣኸልና መአረምታ
13 ናይ ዩኒቨርስቲ ዲግሪ ዘለዎም እሱራት ካብ ቤትማእሰርቲ ትራክ ቢ (Track B ) ኣምሊጦም ዛጊት ናብ ዘይተፈልጠ ቦታ ከምዝኣተዉ መርበብ ሓበሬታ ኣዱሊስ ኣፍሊጣ።
“ካብ ኵናት ዝዓግት ዓቢ ኣህጉራዊ ጸቕጢ እንተዘይተገይሩለን፡ ኤርትራን ኢትዮጵያን፡ ኣብ ውሽጢ ሒደት ሰሙናት ዳግማይ ናብ ዶባዊ ኵናት ክምለሳ ይኽእላ እየን” ክብል ሓደ ዓቢ ጽልዋ ዘለዎ ኣህጉራዊ ትካል ምርምር (International Crisis Group) ሎሚ (05 ሕዳር) ከምዘጠንቀቐ ‘መይል ኤንድ ጋርድያን ኦንላይን’ ሓቢሩ።
ኢትዮጵያ “ኤርትራ ንምውራር ውጥን የብለይን”: “እቲ ወረ ትርጉም ዘይብሉ ማእለማ እዩ” ትብል።
ሓደ መዓልቲ ድሕሪ ‘ቲ “መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ፈለማ ሰሙን ወርሒ ሕዳር ወራር ኣንጻር ኤርትራ ከካይድ ካብ ኣመሪካ ፍቓድ ረኺቡ ኣሎ” ክብል መንግስቲ ባዕሉ ብወግዒ ዘመሓላለፎ መግለጺ፡ ትማሊ ቐዳም 27 ጥቅምቲ ኣብ ኣስመራ ሰፊሕ ግፋ ከካይድ ከምዝወዓለ ምንጭታትና ካብ ኣስመራ ሓቢሮም።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ዝመጽእ ሰሙን (ፋልማይ ሰሙን) ናይ ወርሒ ጥቅምቲ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ወራር ከካይድ እዩ’ ዝብል ሓበሬታ ካብ ትላላት ስለያን ግለሰባትን ሓበሬታ ከምዘሎ፡ መንግስታዊት መርበብ ሓበሬታ ሻባይት.ኮም ትማሊ ኣብ ዝዘርግሓቶ ሓበሬታ ኣፍሊጣ።
ኣንታ ንስኻስ ብሓቂ ኢሳይያስ ዲኻ?…. ገግየካ ‘ኮ !
መንግስቲ ኤርትራ ምስቲ ብ13 ጥቅምቲ ንኮለኔል ስምኦን ገብረድንል ንምቕታል ዝተኻየደ ፈተነ ቅትለት ብዝተኣሳሰረ ምኽንያት ቁጽሮም ዘይተፈልጠ ሰባት ከምዝኣሰረ ምእማኑ ሮይተርስ ካብ ኣሰመራ ኣብ ዘመሓላለፎ ጸብጻብ ሓቢሩ።
እቲ መንእሰይ ከ? ደስኪሉ፡ ህግደፍ ግዳ ንዕኡ እንድዩ ስሙ ልዕሊ ኹሉ፡
እንሆ ኢዱን እግሩን ሰማይ ተሰቒሉ! ግራት ሃገር እንከሎ ቓዲሩ!
ሓደ ካብ ላዕለዎት ሓለፍቲ ጸጥታ ኤርትራ ኮለኔል ስምኦን ገብረድንግል ድሕሪ ዝተኸየደሉ ፈተነ ቅትለት ብምስጢር ካብ ኤርትራ ወጺኡ ደሃዪ ተሓቢኡ ዝቐነየ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ምስ ወዱን ሓደ ሓለዋኡን ኣብ ቦለኛ ዓዲ ጥልያን ከምዝተራእየ ምንጭታትና ካብ ዓዲ ጥልያን ሓቢሮም።
ተዶጊሉ ዝጸንሐ ምፍሕፋሓት ህግደፍ ፡ ብስም ሞት ፍቱው መንእሰይ ፍቕረ ተሳቢቡ ኣብ ጥርዚ በጺሑ
ሳላ ህግደፍ ሪጋ ባኒ መሊኡ፡ ባኒ ‘ሞ የልቦን!
ህግደፍ ክገፍፍ ኢዩ ዝብል ወረ ምስ ተሰምዐ መንእሰያት ካብ መጻወድያ ከምልጡ ሸበድበድ ክብሉ፡ ህዝቢ ‘ውን ተረቢሹ ውራዩ ገዲፉ ካብ ሹቕ ንገዝኡ ክኸይድ ሃታ ሃታ ክብል ከሎ ዘርኢ እዩ።
ኣስመራ ኣብ ትሕቲ ህግደፍ – ብስእሊ ፡ ካርሸሊ ኣስመራ (ዳስ ሓውያ) መእተዊ እምበር መውጽኢ ዘይብላ ጸላም ብዓቲ ህግደፍ


text:
በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ!
ናባና ጠምት (ግብ. ሓዋ. 3፡4)
ገመድ ናብራ ወይ ተሪሩ ኣይተርር ወይ'ውን ፈጺሙ ኣይብተኽ ጥራይ ስቕ ኢሉ ዘዘው ምስ በለ ምትዕርራይ ኣብይዎ ነቲ ዕድሉ እናረገመ: ንዘይምፍጣርን ንዘይምንባርን ዝመረጸ ሓደ ምስኪን ድኻ፦ . . . ደው ኢሉ፣ ክዘልልን፣ ጐይዩ ኪሃድምን ዘይተዓደለ ካብቲ ምዉቕ፣ ጥዑምን ክፉእ ዘይብሉን ማሕፀን ወላዲቱ ክወፅእ ከሎ ነዛ ምድሪ'ዚኣ በቲ ክስጕም ብዘይምኽኣሉ ሕጂ ዝስምዖ ዝኾነ ይኹን ስምዒት የልቦን። እቲ ሕይወቱ ዘጣዕሶ፡ ዘቓጽሎ: ኰታ ዘኅዝኖ ዝነበረ ሽ. . . ዑ ኣብቲ ዕሸልን ውዑይን ዕድሚኡ ነበረ። ደኃር ግና ካብ መዓልቲ ናብ መዓልቲ ንነፍሶም ዝበሉ ሰባት ምጽዋት ምእንቲ ኪልምን ኢሎም: ነዚ ምስኪን ተሰኪሞም: ኣብ ትሕቲ ኣፍ ደገ ቤተ መቅደስ የቐምጥዎ ነበሩ።
ተስፋኡ ብምሉኡ ተጸንቂቑ ተወዲኡ ኣሎ። ከይደመየ ብሓሳብ ሓቢጡ። ከይሞተ ተቐቢሩ፣ ዕድሉ ስለዝኾነ! ነታ ሕይወቱ ክሳዕ'ታ ዝተረፈቶ ዘመን ክንዲ ካልኢት'ውን ትኹን ከጽንሓ ንልማኖ “ሥርሐይ” ኢሉ ተተኃኃዞ። እውይ! ገጽ ሰብ ሓዊ ኮይኑ ክባላዕ: ከሕርር! እንተኾነ ግና ስኽፍ'ዃ ኣይበሎን። ፈጺሙ'ውን ኣይደኸመን፦ ኢድ ነፍስ ወከፍ ኃላፋይ መንገዲ እናጠመተ ጥረ ምቝርጣምን: ቍራስ ምጭባጥን ልሙድ እኳ እንተኾነ: እቲ እግዚአብሔር ምሳኻ ይኹን ዝብል መጸናንዒ ቃሎም: እንጌራ ተስፋ ኾይንዎ ኣሎ።
ሎሚ'ውን ከም ቀደሙ ትኳቦ ንምርካብ ክብል: ነቶም ተሰኪሞም ዘምጽእዎ ሰባት ለሚኑን ለማሚኑን ናብራ ክደፍእ ኣብ መመላለሲ ቤተ መቕደስ ኮፍ ኢሉ ኣሎ። ኣብ'ቲ ኣፍ ደገ ስለዘሎ እታ ናይ ሰዓት ሠለስተ ፀሓይ ተሕርሮ ኣላ። እቲ መከራ ዝጸገበ ገጹ ከፊእዎ ኣሎ። ከንፈሩ ነቒጹ ኣርዑት ስቓይን ኃዘንን ተጻዒንዎ። ኣብ ጭንቀት ከሎ ጻውዒት ይሰምዕ። ንየማነ ጸጋሙ እንተ ጠመተ ግና ሰብ ክርኢ ኣይከኣለን። ሎሚ'ውን ከም ትማሊ ነታ ዝጸልመተትን: ዝሰንከለትን ሕይወቱ ኂዙ ናብ ቤቱ ኪምለስ ናይ ግድን ኮኖ። ክመሲ ምስ ደለየ: ፀሓይ'ውን ክትዓርብ ቍሩብ ምስ ተረፋ: እንተ በዝኀ ክልተ ሰዓት: ድንን ኢሉ ነተን ዝለመሳ ኣእጋሩ ረኣየን። ጠመተን። እቲ ምቕጣነን የፍርሃካ። እተን አዕይንቱ ንብዓት ስለ ዝቛጸራ: ዝን በለ'ሞ ሃንደበት ክልተ ሰባት ናብ'ቲ መቕደስ ንኽኣትዉ በቲ መደያይቦ ክድይቡ ከለዉ ረኣየ፦ ሽሻይ ምሸት ንምርካብ ነተን ዝነቐጻ ከናፍሩ ብኃይሊ እናፈላለየ “በጃኹም ኣይትኅለፉኒ” በሎም። ንቅዱስ ዮሓንስን ቅዱስ ጴጥሮስን . . . . . . . . ።
ቅዱሳን ጴጥሮስን ዮሓንስን'ውን ነዚ ድምፂ'ዚ እናሰምዑ ክኃልፉዎ ኣይደለዩን። ከብዶም ምግባር ኣብይዎም ሓንሳእ ደው ኢሎም ኣተኵሮም ጠመትዎ እቲ ምስኪን ልሙስ ክንደይ የኅዝን። እተን ከም ኵቦ ዝነቐጻ ከናፍሩ: እቲ ሃሩርን ቊርን ዝበራረዩሉን ዝኸፍኦን ገጹ: እተን ብንብዓት ዝመልኣ ተማኅፀንቲ ኣዕይንቱ: እቲ ትዀቡለይ ዝብል ዝርጉሕ ኢዱን እተን ከም ሣዕሪ ዝቐጠና ኣእጋሩን ብኣዕይንቲ ጴጥሮስን ዮሓንስን ጐሊሔን ተራእያ። መዓስ እዚ ጥራይ: እታ ዝተጨበጠትን ዝቘዘመትን ነፍሲ: እታ ርውየት እትደሊ ምስኪነይትን ባዶን ሕይወት ኣብ ጸልማት ተዋሒጣ። እተን ኣዕይንቱ ንጴጥሮስን ዮሓንስን ይጥምታ ኣለዋ። እቲ ኃዲርዎም ዘሎ መንፈስ ናብ'ዚ ተስፋ ዝቘረጸ ሰብ መርሖም'ሞ ቐረብዎ . . .
እቲ ልሙስ’ውን ነቲ ንብዓቱ ደረዞ'ሞ። ደጊሙ አእዳዉ ዘርጊሑ እናኣንቀሳቐሰ ተጸበዮም። ነቲ ዝደልዮ ሳንቲም (ገንዘብ) ተስፋ ገይሩ ኸሎ: ካብ'ቲ ኣቐዲሙ ዝሰምዖ ዝነበረ ድምፂ ፍልይ ዝበለ ዘይተሓስበ ቓል ሃንደበት “ናባና ጠምት” በሎ። እዚ ንሓድሽ ሕይወት ኣፍ ደገ ዝኾነ ድምፂ'ዚ ናይ ቅዱስ ጴጥሮስ ነበረ። እቲ ልሙስ ድኻ ብውሽጡ ባህ በሎ። ገጹ'ውን በርሀ። ገንዘብ ወይ'ውን ሓፃውን ከምዝህቡዎ ርግጸኛ ነበረ። ወርቅስ እንተሃቡኒ እንታይ ይፍለጥ ኢሉ ምጥርጣሩ’ውን ኣይተረፈን። ስለዝኾነ ኸኣ ነተን አእዳዉ ናብ'ቶም ሰባት ገጹ ዘርጊሑ ነቲ ዝተዅብሉ ነገር ኪቕበል ተሃንጠየ፦ እቲ መልሲ ግና ኣይከምቲ ዝተጸበዮን። “ወርቅን ብሩርን የብልናን!” ዘኅዝን መድረኽ።. . .
እቲ ኪቕበል ዝተዳለወ ልብ'ቲ ልሙስ ተኸፊሉ። ነቲ ኣቐዲሞም ዝበልዎ ሓሲቡ'ውን ኃዘነ። ናባና ጠምት! ነቲ ልቡ ብትምኒት ኣንጠልጢልዎ፣ “ወርቅን ብሩርን የብልናን ኢሎምኒ ኣለዉ እንታይ ደኣ'ሞ ኪህቡኒ'ዮም∶ ነዚ ዘሎና ግና፣ ክንህበካ ኢና” ወሰኸሉ ብቕጽበት! ኣእምሮኡ ብዙኅ ሓሰበ። ወግሐ ጸብሐ እቲ እንተዝረኽቦ ኢሉ ዝትምነዮ ወርቅን ብሩርን'ዩ። ካልእ ነገር ዘሎ ኣይመስሎን። እወ! ሰባት ገንዘብ'ዮም ኪህብዎ ዝኽእሉ። ካልእ ደኣ እንታይ ኪገብሩሉ! በዓል ጴጥሮስኮ ብኣተሓሳስባኡ ተራ ሰባት'ዮም! “ወርቅን ብሩርን እንተዘይብሎም ደኣ እንታይ ይህቡኒ ይኾኑ፧” ኢሉ ሓሰበ። ነቲ ኣቐዲሙ ዝሓሰቦ ሓሳብ ደገሞ። ነቲ ዘረባኡ ከይወድአ ኸሎ ቅዱስ ጴጥሮስ “እቲ ዘሎና ግና ክንህበካ ኢና” ኢሉ ኣጸናንዖ። እቲ ልሙስ ዝገደደ ዓወነ። ኣብ ኢድ በዓል ቅዱስ ጴጥሮስ ዝርእዮ ዋላ ሓንቲ ነገር ኣይነበረን። እንታይ ኪህብዎ ከምዝሓሰቡን ዝደለዩን ምርዳእ ኣበዮ። ብዝኾነ እስከ ነቲ ዝህቡኒ ነገር ክቕበል በለ'ሞ አእዳዉ ዘርጊሑ ተጸበዮም። ወርቅን ብሩርን ከምዘይብሎም ገሊጾምሉ'ዮም። እንተኾነ ግና ሓደ ህያብ ኪህብዎ ጠጠው ኢሎም ኣለዉ። እዚ ሰብ'ዚ ብእንታይ ኮን ይኸውን ይህቡኒ ይኾኑ ዝብል ሓሳብ ተዋሒጡ እቲ ዚህብዎ ነገር ካብ ወርቅን ብሩርን ከምዝንእስ ገሚቱ ኣሎ። እተን ኣዕይንቱ'ውን ናብ'ተን ዝርጉሓት አእዳዉ ኣፍጢጠን ኣለዋ። እቲ ዝሓሰቦ ግና ኣይኮነሉን። እቲ ንመወዳእታ ጊዜ ካብ ኣፍ ቅዱስ ጴጥሮስ ዝወፅአ ቓል ነቲ ዝረኸቦ ናይ ስቓይ: ጭንቀትን መከራን ደመና ሰንጢቑ ኃሊፉ ናብ ውሽጡ ኣተወ። “ብናይ ኣምላኽና ብስም'ቲ ናዝራዊ ኢየሱስ ክርስቶስ ተንሥእ'ሞ ተመላለስ!” በሎ።
እቲ ኽቕበሎ ዝተጸበዮ ኂደት ኣዝዩ በዚኁ: ኣብ ልዕሊኡ ፈሰሰን ተረፈን እቲ መእሰሪኡ'ውን ተበትከ። እቲ ኣርዑት ተሰብረ: እቲ ዝጐደለ ተመልአ። ኣብ ርእሲ'ቲ ኻልእ'ውን ተወሰኸ። ደኺሙ ነበረ'ሞ በርትዐ። ኃዚኑ ነበረ'ሞ ተጸናንዐ። ቅዱስ ጴጥሮስ በዚ ኣይወድአን ነታ የማነይቲ ኢዱ ናብ'ቲ ልሙስ ገጹ ዘርግሓ እሞ ኢድ: እግርን ዓካርዓካሪቶን'ቲ ልሙስ ተረረ። ኣብ ሕይወቱ ንመጀመርታ ጊዜ ንላዕሊ ገጹ ዘለለ: ሰጐመ: ደው ኸኣ በለ። ብዛዕባ ወርቅን ብሩርን ምሕሳብ ንዘለዓለም ይትረፈኒ ኢሉ'ውን እናተመላለሰ ንእግዚአብሔር ከመስግን ጀመረ። እቲ ጐልጐል'ውን ምኽኣል ክሳዕ ዝስእኖ ዓንደረን ጨደረን። . .
ነቲ ክሳዕ ሎሚ ዘኅለፎን ሰባት ዝሃብዎን ህያብ ነፍሲ ኣድኅን ሓሰቦ። መዘኖ ግና ኣርውይዎን ባህ ኣቢልዎን ኣይፈልጥን'ዩ። ሽሕ ጊዜ እንተሃብዎ'ውን እቲ ህያቦም ንዅላሶ ዕለት ዘይኣክልን ናብራ ከኅልፍ ዘይኽእልን ነበረ። ቅዱስ ጴጥሮስን ቅዱስ ዮሓንስን ዝሃብዎ ህያብ ግና ሰብ ንሰብ ዘይህቦ ኣምላኻዊ: መለኮታዊ: ውህብቶ ካብ ወርቅን ብሩርን ኣዝዩ ዝበለጸ: ዝተፈትወ: ዘይክፈሎ: ዕፁብን ድንቅን ህያብ'ዩ። ብታሕጓስ ተጨደ ተፈንጭሐ . . . .።
ዕፁብ ድንቂ ህያብ ኣምላኽ እናበለ ዓው ኢሉ ጨደረ። ምድሪ ጸበበቶ። ምስ በዓል ቅዱስ ጴጥሮስ'ውን ባህ እናበሎ ናብ'ቲ መቕደስ ኣተወ። እቶም ዝፈልጥዎ ብምሉኦም ካብ ማእሰርቲ ሕማም ከምዝተፈትሐ ምስ ረኣይዎ: “እቲ ንፈልጦ ሰብኣይ ደኣ ልሙስ’ዶ ኣይነበረን∶” እናበሉ ኣመስገኑ። ብውሽጦም ኸኣ ፈጺሞም ተገረሙ። ንሱ ኸኣ ድኅሪ ሕጂ ገጽ ሰብ ከምዘይርኢ: ኣሚኑ ናብ እግዚአብሔር ክምለስን ንቅዱሳን ክስዕብን ወሰነ። እናኣመስገነ’ውን ክመላለስ ጀመረ። “ዕፁብ ድንቂ ህያብ ስለ ዝረኸበ!”
ኣቱም ሕዝበ ክርስቲያን! ንሕናኸ ንመን ኢና እንጥምት ዘሎና∶ ንመን ኢና እንርኢ ዘሎና። እቲ እንደልዮ’ኸ እንታይ እዩ∶ ነስተውዕል! ካብ'ዚ ታሪኽ'ዚ እንታይ ንመሃር∶ እንታይ’ከ ንርዳእ ክንደ የኖት ኢና ካብ'ቲ ናይ'ቲ ልሙስ ሰብኣይ ዘይፍለ ሕይወት ዘሎና! ኣብ ባሕሪ በደልን: ኃጢኣትን ተዋሒጥና: ዓሪቕናን ቈሲልናን ንርከብ ኣሎና። በቲ ክፉእ ግብርና ካብ ኣምላኽና ተፈሊናን ሓሚምናን ኢና'ሞ ሎሚ መዓልቲ ምድኃን ከሎ ናብኡ ንቕረብ። እታ ቅብልቲ ዕለት ሎሚ እያ። ናብ መስቀሉን ቅዱሳኑን ንጠምት ሽዑ እቲ ጽድቁ: ብርሃኑ: ሕይወቱ: ፈውሱን መንግሥቱን ክውሃበና እዩ። እቲ ካብ እግዚአብሔር ዝኾነ ጸጋን ሃብትን ክበዝኃልና እዩ። ሽዑ እዩ ነቲ ሕቶታትና መልሲ: ነቲ ሕንቅልሕንቅሊትና’ውን ትርጕም ዝርከቦ። ፍቁራን ኣኅዋትን ፍቁራት ኣኃትን! ቅዱስ ጳውሎስ'ውን ኣብ'ቲ መልእኽቱ “ክርስቶስ ከብርሃልካ’ዩ እሞ ኣንታ እትድቅስ ዘሎኻ ንቓሕ ካብ ምዉታን'ውን ተንሥእ!” ይብል እሞ በቲ ብርሃኑ ምእንቲ ክንበርህ ናብቲ ንኃጢኣትና: በደልናን ምልማስናን ፈውስን ጽንዓትን ዝኾነ ክርስቶስ ብመንገዲ ንስሓ ተመላሊስና ነቲ ምእንቲ ምድኃን ኵላትና ዝተዳለወ ቅዱስ ሥጋኡን ክቡር ደሙን ተቐቢልና: ሰማያዊት ኢየሩሳሌም ምእንቲ ክንወርስ ናይ እግዚአብሔር ምሕረት ናይ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ኣማላድነት ናይ ቅዱሳን ጸሎት ምስ ኵላትና ይኹን: ኣሜን።
ወስብሐት ለእግዚአብሔር!


text:
ሲናይ - መቓብር ኤርትራዉያን ስደተኛታት
ኣብዚ ዝሓለፈ
11 ዓመት ጥራይ ኣማኢት ኣሽሓት ኤርትራዉያን መንእሰያት ብውልቅን ብጉጅለን ካብ ሃገር ብምዉጻእ
ንጎረባብቲ ሃገራት ኢትዮጵያን ሱዳንን ኣዕለቕሊቖመን ኣለዉ። ገለ ካብኦም ብዘይውሑስ ኣገባብ ማእከላይ ባሕሪ ሰንጢቖም ናብ ኤውሮጳ ክሰግሩ ድራር ዓሳ ኮይኖም ዝተረፉ፡ ገሊኦም ድማ ብነጋዶ
ኩሊት ሂወቶም ስኢኖም ንቡር ቀብሪ ከይረኸቡ ብሑጻታት ሲናይ ዝተደብዩ እዮም፡፡ እቲ ካብ ኩሉ ዘስካሕክሕ ግን እቲ ንነዊሕ እዋን ካብ ዓይንን እዝንን ማሕበረሰብ ዓለም ተኸዊሉ ክኸይድ
ዝጸንሐ ዝምታ ኩሊትን ንሱ ዘስዓቦ መጭወይትን መቕተልትን ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ሲናይ እዩ፡፡ ስዊዲናዊ ጋዜጠኛ ዶናልድ ቦስትሮም ብ17 ነሓሰ 2009 ኣፍቶንብላደ ኣብ ዝተባህለ
ጋዜጣ ስዊዲን “”ደቅና ክፍሊ ኣካላቶም ይዝመቱ ኣለው” ዝብል ዜና ምስ ዘርግሐ እዩ ህዝቢ ዓለም
ብዛዕባ’ቲ ኣስከሓካሒ ተግባር ክፈልጥ ክኢሉ፡፡ እቲ ሓበሬታ ብቐጥታ ዝምልከቶ ህዝቢ ኤርትራ’ውን ኣብ ተመሳሳሊ ግዜ እዩ እቲ ዜና በጺሕዎ፡፡
ኣብዚ እዋን’ዚ ኣብ ዝተፈላለዩ መርበባት ሓበሬታ ብዝምታ ኩሊት ሂወቶም
ስኢኖም ብዘይንቡር ኣገባብ ናይ ዝተቐብሩ ኤርትራዉያን ስደተኛታት ኣሳእል ምርኣይ ንቡር ኮይኑ ኣሎ፡፡ እዚ ኣብ ፈቐድኡ ዝቕበር ዘሎ ይኹን ኣብ መዐቀቢ ሬሳታት ግብጺ ዝኹመር ዘሎ ሬሳታት
ኤርትራውያን ሓላፍነት ዝወስደሉ መንግስቲ የለን፡፡ ምኽንያቱ ስርዓት ህግደፍ ኣካይድኡ ተቓዊሞም ካብ ሃገር ንዝወጹ ዜጋታት ቅንጣብ ርህራሀን ድንጋጸን የብሉን፡፡
ኣብ ግብጺ ዝመደበሩ ኣምባሳዶር ናይቲ ስርዓት (ኣቶ ፋሲል ገብረስላሰ) ኣብ መጋቢት 2010 ምስ ጋዜጣ
ኣልመስሪ ኣልዮም ኣብ ዘካየዶ ቃለመጠይቕ “ካብ ሃገሩ ሃዲሙ ዝወጸ ሰብ ዝኾነ መሰል ክህልዎ ኣይግባእን”
ክብል ዝተዛረቦ ርእሱ ዝኸኣለ ኣብነት ሕሉፍ ጭካነ ስርዓት ህግደፍ ኣብ ልዕሊ ዜጋታቱ እዩ፡፡ ቅድሚ ሐጂ ማለት ብ21 ጥቅምቲ 2009 መራሒ ናይቲ ስርዓት ኢሳያስ ኣፈወርቂ ምስ ሮይቶርስ
ኣብ ዝገበሮ ቃለመጠይቕ ዝተዛረቦ ኣሽካዕላል ዘረባ እውን ካልእ መርኣያ ንዕቀት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ እዩ፡፡ ኢሳያስ ኣብ ቃለመጠይቑ ስለምንታይ እዮም ኤርትራውያን ሃገሮም ራሕሪሖም ዝወጹ
ዘለው? ክብል ንዝቐረበሉ ሕቶ ከይተማትአ “ንዑደት እዮም ዝኸዱ ዘለው፡ ሓደ መዓልቲ ከኣ ክምለሱ እዮም”
ብምባል ናይ ባጫ መልሲ እዩ ሂቡሉ፡፡
ኣብ ርእሲ’ዚ ግዜ ዝሃቦም ሓለፍቲ ጉጅለ ህግደፍ ንነፍሰ-ወከፍ ዶብ ሰጊሩ
ዝተሰደ ኤርትራዊ ብመልክዕ መቕጻዕቲ ካብ ስድራ ቤቱ 50,000 ናቕፋ ክምንዝዑ ከለው ሃሱሳት
ኣዋፊሮም ኣብ ምድረባዳ ሰሃራን ሲናይን ንዝኸተርዎ ኤርትራዊ ስደተኛ ናጻ ንምልቃቕ ድማ ከም መባድልቲ ካብ ስድራቤቱ ክሳብ
ብዓሰርተታት ኣሽሓት ዶላራት ብስውር መንገዲ ይቕበሉ፡፡ እታ ሂወት ዉላዳ ልዕሊ ዝኾነ ነገር ዘገድሳ ስድራ ድማ ካብ ዘይብላ ተለቂሓን ተመርቂሓን ዝተባሃለቶ
መጠን ገንዘብ ትኸፍል፡፡ እዚ ከኣ እዩ ስርዓት ህግደፍ “ንጸበባ ዜጋታቱ ከም ምንጪ ኣታዊ ዝጥቀም ኣብ ታሪኽ ዝተራእየ ፈላሚ ስርዓት እዩ” ዘብሎ
ኣብ ሲናይ ዝሳቐዩ ዘለዉ ወገናትና መዉጽኢት ኣፎም ገይሮማ ዘለዉ ሓንቲ
ጥቕሲ ኣላ - ”እዚ’ዉን ክሓልፍ እዩ!” እዛ ጥቕሲ እዚኣ ኣብ ጥንታዊ ስነ-ጥበባዊ ስርሓት ፋርሳውያን ገጠምቲ እትደጋገም ጥቕሲ ኮይና እዞም ኣብ ሲናይ ተደርብዮም ዝርከቡ ዜጋታትና ኣብ
መናድቕ ናይተን ካብ ሃድን ነጋዶ ኩሊት ዝሕብኡለን በዓቲታት ብተደጋጋሚ ዝሕንጥጥዋ ጥቕሲ እያ፡፡ እዛ ጥቕሲ እዚኣ ኤርትራዉያን ዝመሃዝዋ ክሳብ እትመስል ናይ’ዚ ዘመን’ዚ ጭርሖ
ኤርትራውያን ስደተኛታት ኮይና ኣላ፡፡ ከምቲ እዛ ጥቕሲ እትብሎ ከኣ እዚ ምሕላፋ ዘይተርፎ ጸበባታት ምስ ሐላፈ በዓቲታት ሲናይ ኣሰር ዛንታ ሽቑረራ ኤርትራዉያን ስደተኛታት ዓቂቡ ንዘመናት
ክነብር እዩ፡፡ ልክዕ ከም ዛንታ ስደት ሙሴ ድማ ወለዶታት ኤርትራ ዘንብብዎ ኣስካሕካሒ ስደት ኤርትራውያን ኣብ ሲናይ ከም ዝጸሓፍ ኣየጠራጥርን፡፡
ህዝቢ ኤርትራ ቅድሚ ሃገራዊ ናጽነት ብሰንኪ ክቱር መግዛእታዊ ጭቆና ካብ
ዝፈትዋ መሬቱ ኣርሒቑ እናተሰደ መመሰሊ ስደትን ከርተትን ኮይኑ ከም ዝነበረ ናይ ትማሊ ታሪኽ እዩ፡፡ እዚ ታሪኽ’ዚ ምስ ምውላድ ናጻ ሃገረ ኤርትራ መኸተምታ ተገይርሉ እኳ እንተተባሃለ
ነዊሕ ኣብ ዘይከደ ግዜ ግን እቲ ብመስዋእቲ ዓሰርተታት ኣሽሓት ደቂ ህዝቢ ናብ ስልጣን ዝመጸ ስርዓት መብጽዓ ጠሊሙ ናብ ካልእ ጨቋኒ ደርቢ ስለ ዝተቐየረ ህዝቢ ኤርትራ ሎሚ’ውን ከም
ቀደም ሃገርን ባንዴራን ከም ዘይብሉ ከም ደቂ ዛግራ ፋሕ ኢሉ እግሩ ናብ ዝመርሖ ይስደድን ብሳዕቤናት ስደት ይሳቐን ኣሎ፡፡
ኣርዑት ጭቆና ስርዓት ህግደፍ ኣብ ልዕሊ ኩሉ ኤርትራዊ ዜጋ ዝወረደ እኳ
እንተኾነ ካብኡ ናብኡ ግን ተሰከምቱ ብዝያዳ መንእሰያት እዮም፡፡ መንእሰያት ኤርትራ ናይ ካልኣይ ደረጃ ትምህርቶም ኣብ ወተሃደራዊ መዓስከር ክዛዝሙ
ይግደዱ፡፡ ብግዱድ ዕስክርና ብረት ኣብ እንግድዖም ጸይሮም መወዳእታ ንዘይብሉ ግዜ ኣብ ሰራዊት ከገልግሉ ይቕሰቡ፡፡ ብስም ሃገራዊ አገልግሎት ስሙ ኣብ ዝቐየረ ባርነት ተቘሪኖም
ሕልምታቶምን ባህግታቶምን ከም ዝመክን ይግበር። በዚ ድማ ኩሎም ንዓቕሚ ኣዳምን ንዓቕሚ ሄዋንን ዝበጸሑ ዜጋታት ካብቲ ኣብ ሃገርና ዝነገሰ ጸላም ንምውጻእ መዓልታዊ ብኣሽሓት ይስደዱ
ብምህላዎም ከምቲ ገለ ተዋዘይቲ ዝብልዎ ኣብ ኤርትራ ተወሊዱ ዕድመ ብጽሕና ንዝረገጸ ዜጋ ንዓቕሚ ኣዳም በጺሑ ወይ ንዓቕሚ
ሄዋን በጺሓ ምባል እናተረፈ ንዓቕሚ ስደት በጺሑ/ሓ ምባል ከይልመድ ዘስግእ ኮይኑ ኣሎ፡፡
ዋሕዚ ስደት ኤርትራውያን ካብ ዓመት ናብ ዓመት እናነሃረ ብምምጽኡ
ብመሰረት ናይ 2011 ጸብጻብ ላዕለዋይ ኮሚሽነር ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ክሳብ ዝሓለፈ ዓመት ጥራይ ብዝሒ ናይ’ቶም ኣብ ዉሽጢ 11 ዓመታት ካብ ኤርትራ ዝተሰደዱ ዜጋታት
ልዕሊ ርብዒ ሚልዮን በጺሑ ኣሎ፡፡ ቅድሚ ሃገራዊ ናጽነት ዝተሰደዱ ኣማኢት ኣሽሓት ወገናትና እታ “”ነጻ
ወጺኣ እያ’ሞ ሩዕና ጠቕሊልና ክንምለሳ” ኢሎም ዝሓሰብዋ ሃገር ዳግማይ እሾኽ ተዘሪእዋስ እንሆ እኳ ኣብ ዉሽጢ 11 ዓመት ጥራይ ልዕሊ ርብዒ ሚልዮን ዜጋታት ዓቕሎም ጸቢብዎም ራሕሪሖማ
ተሰዲዶም፡፡ ቅድሚ ናጽነት ህዝቢ ኤርትራ ብኣሰንባዲ ብዝሒ ይሰደድ ከም ዝነበረ ዝፍለጥ ኮይኑ ነዚ ብዝሒ’ዚ ናይ ድሕሪ ናጽነት ፍልሰት ኤርትራውያን ተደሚርዎ
“ኤርትራውያን ኣብ ኩሉ ከባቢታት ናይ ዓለም ኣለው ብዘይካ ኣብ ኤርትራ” ንብለሉ ግዜ ከይመጽእ ኣስጋኢ ኣብ
ዝኾነሉ እዋን በጺሕና ኣለና፡፡
ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ዓለም ብኣርኣያነቱ ዝጥቀስ ብርቂ ታሪኽ ዝሰርሐ ህዝቢ
ክነሱ፡ መመሰሊ ሕስረትን ስቅያትን ክኸውን ኣይምተገብአን። ቁንጣሮ መጸይቲ ደም ህዝቢ ኣስተርሕዮም መታን ክነግሱ ንመላእ ህዝቢ
“ደም እናጠዓመካ ንበር” ኢልካ ምፍራድ ንሓደ ተቓሊሱ ሃገር ዘምጽአ ህዝቢ ዝግባእ ክብሪ ኣይኮነን። ህዝቢ
ኤርትራ በዞም ኣስኒቑን ኣዕጢቑን ንስልጣን ዘብቅዖም “መራሕቱ” ስለዝተጠልመ ቀሲኑን ኣስተርሕዩን ዝነብረላ ሃገር ኣይረኸበን። ብቓልስን መስዋእትን ብሉጻት ደቁ ዝረኸባ ሃገር ኣብ ኢድ
ውሑዳት ዓዋሉ ወዲቓ ክርእያ ባህ ስለዝበሎ ግን ኣይኮነን ነቲ ኣብ ልዕሊኡ ዝወርድ ዘሎ ግፍዒ ብዓቕሊ ዝሓልፎ ዘሎ። ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ታሪኹ ንግፍዕን ጭቈናን ተቓሊስዎም እምበር
ተለማሚድዎም ኣይፈልጥን እዩ። ንግፍዕን ጭቈናን ምልምማድ ባህሪኡ ስለዘይኮነ ሎሚ እውን ከም ቀደም ካብ ዝወረዶ መከራ ብቓልሱ ተናጊፉ ሓርነቱ ከምዝእውጅ እቶም ዝነዓቕዎ ጭፍራ’ውን
እንተዀኑ ዝዝንግዕዎ ኣይኮነን።
ኣማኒኤል ማሕደረ
ድ,ሰ,ደ,ኤ, 2012-12-17


text:
1 እግዚኣብሄር ድማ ንኣብራም በሎ፤ ካብ ምድርኻን ካብ ኣዝማድካን ካብ እንዳ ኣቦኻን ኣነ ናብ ዘርእየካ ምድሪ ኣቢልካ ውጻእ።
2 ንዓብዪ ህዝቢ ኽገብረካን ክባርኸካን ከኣ እየ፡ ንስምካውን ከዕብዮ እየ፡ ንበረኸት ድማ ክትከውን ኢኻ።
3 ንዚባርኹኻ ክባርኾም፡ ንዚረግመካ ድማ ክረግሞ እየ። ዓሌታት ኵላ ምድሪ ድማ ብኣኻ ኪባረኹ እዮም።
4 ኣብራም ከኣ ከምቲ እግዚኣብሄር ዝበሎ ኸደ፡ ሎጥ ድማ ምስኡ ኸደ። ኣብራም ካብ ካራን ኪወጽእ ከሎ ኸኣ ወዲ ሰብዓን ሓሙሽተን ዓመት ነበረ።
5 ኣብራም ድማ ንሳራይ ሰበይቱን ንሎጥ ወዲ ሓዉን፡ ነቲ ዘጥረይዎ ዅሉ ጥሪቶምን ነቶም ኣብ ካራን ዘጥረይዎም ነፍሳትን ወሲዱ፡ ንምድሪ ኸነኣን ኪኸዱ ወጹ፡ ናብ ምድሪ ኸነኣን ከኣ መጹ።
6 ኣብራም ድማ በታ ምድሪ ኽሳዕ ቦታ ሴኬም ክሳዕ ድዋታት ሞሬ ሓለፈ። በቲ ዘበንቲ ድማ ከነኣናውያን ኣብታ ምድሪ እቲኣ ነበሩ።
7 እግዚኣብሄር ድማ ንኣብራም ተራእዮ፡ እዛ ምድሪ እዚኣ ንዘርእኻ ክህቦ እየ፡ ከኣ በሎ። ኣብኡውን ነቲ እተራእዮ እግዚኣብሄር መሰውኢ ሰርሓሉ።
8 ካብኡ ናብቲ ኣብ ምብራቕ ቤት-ኤል ዘሎ ኸረን ተጓዒዙ ድማ፡ ኣብኡ ድንኳኑ ተኸለ፡ እሞ ቤት-ኤል ብሸነኽ ምዕራቡ፡ ዓይ ከኣ ብምብራቑ ዀና። ኣብኡ ኸኣ ንእግዚኣብሄር መሰውኢ ሰርሔ፡ ብስም እግዚኣብሄር ተማህለለ።
9 ኣብራም ድማ ተላዒሉ እናገዐዘ ናብ ደቡብ ኣቢሉ ኸደ።
10 ኣብታ ሃገር ከኣ ጥሜት ኰነ። ኣብታ ሃገር ጥሜት ስለ ዝበርትዔ ድማ፡ ኣብራም ብስደት፡ ኣብኣ ኪቕመጥ፡ ናብ ግብጺ ወረደ።
11 ኰነ ኸኣ፡ ናብ ግብጺ ኺኣቱ ምስ ቀረበ፡ ንሰበይቱ ሳራይ፡ እንሆ፡ መልክዔኛ ሰበይቲ ምዃንኪ ፈሊጠ አሎኹ እሞ፡
12 ኪኸውን ድማ እዩ፡ ግብጻውያን ምስ ዚርእዩኺ፡ ሰበይቱ እያ ኺብሉ እዮም፡ ንኣይ ቀቲሎም ንኣኺ ብህይወት ይሓድጉኺ።
13 እምበኣር በጃኺ፡ ብሳላኺ ምእንቲ ንኣይ ኪጥዕም፡ ነፍሰይ ድማ ብኣኺ ክትድሕንሲ፡ ሓብቱ እየ ደኣ በሊ፡ በላ።
14 ኰነ ኸኣ፡ ኣብራም ኣብ ግብጺ ምስ ኣተወ፡ ግብጻውያን እታ ሰበይቲ ብዙሕ መልክዔኛ ምዃና ረኣዩ።
15 እቶም ሹማምቲ ፈርኦን ድማ ረኣይዋ፡ ኣብ ቅድሚ ፈርኦን ከኣ ነኣድዋ። ነታ ሰበይቲ ውን ናብ ቤት ፈርኦን ወሰድዋ።
16 ንኣብራም ድማ ምእንትኣ ጽቡቕ ገበረሉ፡ ኣባጊዕን ኣብዑርን ኣውዳልን ገላዉን ኣግራድን ኣንስትዮ ኣእዱግን ኣግማልን ነበርዎ።
17 እግዚኣብሄር ግና ብምኽንያት ሳራይ ሰበይቲ ኣብራም፡ ንፈርኦንን ንቤቱን ብርቱዕ ቅጽዓት ቀጽዖ።
18 ፈርኦን ድማ ንኣብራም ናብኡ ጸዊዑ፥ እንታይ እዩ እዚ ዝገበርካኒ፧ ስለምንታይከ ኢኻ ሰበይትኻ ምዃና ዘየፍለጥካኒ፧
19 ስለምንታይሲ ሓብተይ እያ፡ በልካ፧ ሰበይተይ ክትከውን ምወሰድክዋ ነይረ። ሕጂ ኸኣ እንሃትልካ፡ ሰበይትኻ ሒዝካ ኺድ፡ በሎ።
20 ፈርኦን ድማ ብዛዕባኡ ንሰቡ፡ ንእኡን ንሰበይቱን ንዘለዎ ዅሉን ኬሰንይዎም፡ ኣዘዘ።
Result not found!
No valid results were found for your search. Try refining your search using the above form.
Search again using the above filed or click blow button to see Bible book name list...


text:
ሩስያን ቻይናን ስትራተጂካዊ ምሕዝነተን ከጠናክራ’የን
መቐለ 27 ጥቅምቲ 2011(ድምፂ ወያነ) ኣብ መንጎ ቻይናን ሩስያን ዘሎ ስትራተጂካዊ ምሕዝነት ክጠናከር ከምትደሊ ቻይና ኣፍሊጣ።
ፕረዝደንት ቻይና ሺ ዥን ፒንግ ከምዝበልዎ ኣብዚ ሐዚ እዋን ኣብ መንጎ ቻይናን ሩስያን ዘሎ ስትራተጂካዊ ምሕዝነት ምጥንኻር ወሳኒ እዩ ኢሎም።
ኣብዚ ሐዚ እዋን ኣብ ብርክት ዝበላ ሃገራት ዓለም ብፍላይ ድማ ኣብ መንጎ ኣሜሪካን ካልኦት ሃገራትን ተፈጢሩ ብዘሎ ዘይምትእምማን ሃገራት ሩስያን ቻይናን ስትራተጂካዊ ርክበን ከጠናክራ ይግባእ ዝበሉ ፕረዝደንት ሺ ዥን ፒንግ 2ቲኤን ሃገራት ንሓበራዊ ምዕባለአን ወሳኒ ኣብ ዝኾነ እዋን ከምዘለዋ ሓቢሮም።
ኣብ ቻይና ዑደት ስራሕ ዘካይዱ ዘለውን ምስ መዘነኦም ፕረዝደንት ቻይና ዝተራከቡን ቀዳማይ ሚኒስትር ሩስያ ዲመትሪ መድቨ ዴቭ ብወገኖም 2ቲኤን ሃገራት ኣብ ዓውድታት ሕርሻ፣ሓይሊ፣ፋይናንስን ቴክኖሎጅን ብሓባር ንምስራሕ ድልዋት ምዃነን ገሊፆም።
መድቨ ዴቭ ብተወሳኪ ሃገሮም ብፍላይ ኣብ ሰደድን ኣታዊን ምህርትታት ምስ ቻይና ጥንኩር ርክብ ክህልዋ ከምትደሊ ኣፍሊጦም ክብል CGTN ፀብፂቡ።


text:
ማሕሙድ ሳልሕ
ሃገር ናይ ክሉ፡ ውድባዊ ፖለቲካ ንውልቂ። ምስ ኣቶ የማነ ኸኣ ኣብ ሃገራዊ ጉዳይ ኢና ንራኸብ። ሃገር-ጠቐስ ጉዳያት ኣብ ዝለዓሉሉ ግዜን ኣብቲ ዘሰማምዓና ምስኡ ክሰማማዕ፡ ግድን ኣይኮነን ህግድፍ ክኸውን።
ብመጀመርታ ግን፡ “ገበይ ደሓን ሖል ጊሳ” ምስላ ትግረ ምርኣይ ጽቡቕ እዩ።
መገዲ ደሓንሲ ዓመት ኪዳ ከም ማለት እዩ። ኣብ ዝሓለፈ ዓመታት፡ ሃገርና ብብሄር፡ ሃይማኖትን ኣውራጃን ከምኡ እውን ብርኡይ ፖለቲካዊ ክድዓት ክትህደድ እንከላ ከብድና ሓቚፍና ንሓድር ነይርና።
ሎሚ ኣብ ደሓን መድረኽ በጺሕና ኣለና፡ እቲ “ፍታሕ ብጎነጽ ጥራይ እዩ ዝመጽእ” ኢሉ መራት ከላሺን ዘወጣውጥ ዝነበረ ወገን፡ ምስቲ ተሓንጊርዎ ዝነበረ ወያነ ኣብ መቐለ ተሓጺሩ ኣሎ። እቲ ንሃገራውነት ኤርትራ ከፈራርስ ትንዕ-ትንዕ ዝብል ዝነበረ ወገን እውን ሎሚ ብዛዕባ ሓድነትን ልኡላውነትን ኤርትራ ክምድርን ክሰብኽን ይረአ ኣሎ። እዚ ውጽኢት ሰላም እዩ። ነዛ ሰላም ዝትንክፍ ከኣ ወይልኡ ክንብል ኣለና።
ምኽንያቱ ሰላምን ምርግጋእን ዝሰፈኖ ሕ/ሰብ ጥራይ እዩ ሃዲኡ ናይ መጻኢ ጉዕዞኡ ክውጥን ዝኽእል። ኣብ ትሕቲ ጸቕጢ ዘሎ ኣእምሮ ንናይ ሓጺር እዋን ዝሓስብ ክኸውን ከሎ፡ እቲ ርግኣትን ሰላምን ዝዓሰሎ ኣእምሮን ሕ/ሰብን ግን ንናይ ነዊሕ ጉያ (መራቶን) እዩ ዝሓስብን ዝምድብን ዝቕረብን። ብሓፈሽኡ ክረአ ከሎ፡ ታሪኽ ኤርትራ ታሪኽ መራቶን እዩ። ምስታ ምስላ ትግረ ዝመሳሰል ኣካይዳ ኣለዎ።
ድሕሪ ናጽነትን ብብዙሕ ውረድ-ደይብ ሓሊፍና ኣለና፡ ብዙሕ ዕድላት ተኾሊፉና እዩ፡ ኣብዚ ድሕሪ ናይ መራቶን ጉያ፡ ኣብ ናይ መወዳእታ ሕንጻጽ ዓወት ቀሪብናሉ ዘለና ግዜ፡ ከይነበላሽዎ ክንጥንቀቕ ኣለና። ተሪፉ ዘሎ ጉዕዞ ብሓላፍነታዊ መንፈስ ክንተሓሓዞ ኣለና።
ኣቶ የማነ ገብረኣብ ኣብ ስዑድያ ዝገበሮ ሰሚናር ሰሚዐዮ፡ ካብዚ ኽሉ ብዛዕባ ኤርትራ ዝፍኖ በራሪ ወረታት፡ እቲ ዝሓሸ ኮይኑ ረኺበዮ ኣለኹ። ብፍላይ ነቲ ብዛዕባ ዝምድና ኤርትራን ኢትዮጵያን ክናፈስ ዝጸንሐ ወረታት ብሓንቲ ቕላዕ ዘምከኖ ኮይኑ ተሰሚዑኒ። ብቐደሙ እውን “ቀስ በሉ፡ ኣይትተሃወኹ” ክንብል ጸኒሕና ኢና። ዳርጋ ንብሙልአን እተን ናይ “ተቓውሞ” ማዕከናት ክንበድብደአን ዝጸንሓ ወረታት ብሓንቲ ሰሚናር መኺነን ክንብል ንኽእል።
1. ምስ ኢትይዕጵያ ዝግበር ዝምድናታትን ስምምዓትን ኣብ ልኡላውነት ክልቲአን ሃገራት ዝተመስረተ እዩ
2. ብዘይካ እተን ክሉ ሰብ ዝፈልጠን ሓፈሻውያን ስምምዓት (ኣስመራን ጀዳን- ብመሰረቱ ትሕዝቶአን ዘፈላለ ኣይኮነን)፡ ካልእ ዝተገብረ ስምምዓት የለን ኢሉ። ሃየ በሉ እቶም ” ሃገር ብምስጢር ትሽየጥ ኣላ” ትብሉ ዘለኹም ጭብጢ ኣቕርቡ። The burden of proof is on you.
3. ምስ’ዚ ብዝተኣሳሰር፡ “ሓይሊ ባሕሪ ኢትዮጵያ ኣብ ኤርትራ ኣይክቐውምን” ኢሉኩም ኣሎ። ሃየ በሉ እቶም ንፕረሲደንት ጅቡቲ ኣሚንኩም “ውዕል መሸጣ ምጽዋዕ ወግዒ ኮይኑ” ትብሉ ዝነበርኩም መልስኹም!! The burden of proof is on you.
“ስለምንታይ ንየማነ ትኣምን” ተባሂለ ክሕተት ከምዝኽእል እፈልጥ እየ። መልሰይ ድማ እዚ ዝስዕብ እዩ። “ስለምንታይ ኸ ንዓኹም እኣምን? ስለምንታይ ነዞም ዘይጭቡጥ ወረታት ዘላኽዑ ወገናት ዝኣምን?” ዝብል ይከውን። እቲ ዝሓሸ፡ ብመንግስቲ ይኹን ብተቓወምቲ ዝወሃብ ሓበረታታት ምስማዕን ምንባብን። ይኹን እምበር፡ እቲ ዝበሃል መግለጺታትን በራሪ ወረን ምስ’ቲ ኣብ ባይታ ዘሎ ውድዓዊ ኩነታትን ምስ ታሪኽን ድሕሪ-ባይታን ናይቶም በሃልቱን ምዝማዱ ጽቡቕ እዩ።
ብዝኾነ፡ እታ ናይ የማነ ሰሚናር ኣቀዲማ ብራድዮ አረና ተዘርጊሓ ኣላ፡ ግን ክልጥፋ እየ። ኣቲ ዝገርመኒ ነገር ግን የማነ ስለምንታይ ንኸምዚ ሰሚናራት ተጸብዩ? ስለምንታይ ኣቀዲሙ ኣብቲ ሃገራዊ ትካላት (ኤሪ-ትቪ & ሓዳስ ኤርትራ) ዘይዘርገሖ፡ ምኽንያቱ እቲ ብህግድፍ ዝውደብ ኣኼባታት ብዙሓት ሰባት ብዘፈላለየ ምኽንያታት ተገሊሎምሉ ኣለዉ። እቲ ኣኼባታት ከመይ ኢሉ ሃገራዊ መልክዕን መንፈስን ስምን ሒዙ ክኸይድ ከምዝኽእል መራሕቲ እተን ማሕበረ ኮማት ክዛተዩሉ ዘለዎም ጉዳይ እዩ። ፖለቲካዊ እምነት ብዘየገድስ፡ ንኹሎም ኤርትራውያን ዝስሕብን ዘካፍልን ኮይኑ ክውደብ ኣለዎ።
ብዝኾነ፡ ክሉ ሰናይ ንደቂ ኤረ፡ ሓድነትና እዩ ዋሕስ ህላዌናን ቀጻልነትናን።
ዝተረፈ ዕማማት ከም ንዛዝሞ ዝኾነ ቅንጣብ ጥርጣረን ምውልዋልን የብለይን። ከምቲ ኣበዋት ዝበልዎ ግን “ገበይ ደሓን ሖል ጊሳ”፡ ፈጨው ምስ ዝበለ ክንርህጽ የብልናን። ከይተፈለጠና፡ ንናይ ካልኦት ጉዳይ ግዜናን ጉልበትናን ክነባኽን የብልናን።
ሰላምን ምርግጋእን ዝፈጠሮ ውሽጣዊ ፖለቲካዊ ዓቕሚ ኤርትራ ጥራይ እዩ እቲ ውሑስ ሰረት መጻኢ ፖለቲካ ኤርትራ ክኸውን ዝኽእል። ኣብ ኤርትራ ሓደ ንኹሉ ጫፋት ዘጠጥ ኣቢሉ ክስሕብ ዝኽእል; ክብደት ዘለዎን ንኹሉ ፖለቲካዊ ስግንጢራት ክጻወር ዝኽእልን ሃገራውን ገስጋስን ዝኾነ ፖለቲካዊ ኣተሓሳስባታትን ውዳበታትን ባህልን ኣሰራርሓን ክዕንብብ ኣለዎ። እዚ ድማ በቲ ትሕዝቶኡን ውዳበኡን እንታይነቱን ክፍለጥ ዘጸግም ካብ ደገ ዝፍኖ ዘመተታት ክፍጸም ኣይክእልን። እንታይ ደኣ፡ በቲ ኣብ ውሽጢ ሃገርና ዝካየድ ቅዱስ ምፍሕፋሕ ናይ ኣተሓሳስባታት እዩ ክምዕብል ዝኽእል።
እዚ ዳይናሚካዊ ምፍሕፋሕ ክምዕብልን ክቀላጠፍን ድማ ሰላምን ምርግግፋእን ኣዝዩ ወሳኒ እዩ። ህግድፍ ነዚ ታሪኻዊ ሓላፍነት ብዝግባእ ክዋጻእ ኣባላቱ ብፍላይ ድማ እቶም መንእሰያት ከቢድ ሃገራዊ ዕማም ወዲቑኩም ኣሎ። ውድብኩም ዳይናሚካዊ ክኸውንንን ናይ ህዝቢ ርኢቶታትን ጠለባትን እዋናዊ መልሲ ዝህብ ክኸውንን ክትጽዕሩ እላቦ። ሃገራውያን ምዃንምኩም ዝኽሕዱ እቶም ሒደት ነዛ ሃገር ዘቛሰሉ እዮም። ዓወትኩም ዓወት ኩልና ከምዝኸውን ኣየማትእን እዩ።


text:
ኣልኣይ ክፋል
ማሕሙድ ሳልሕ
ኣብ ዝሓለፈ ክፋል፡ ብዛዕባ እቲ ካድራት ወያነ ብዛዕባ ወተሃደራዊ እስትራተጂ ህዝባዊ ግንባር ክፈላሰፉ ዘምጽእዎ ተደጋጋሚ ነቐፌታ ኣልዒለ፡ እቲ ብሂል ንነብሰ-ምልዓልን ንምምዳርን ዝመጽእ እምበር ዝኾነ ወተሃደራዊ ስነሞገት ከምዘይብሉ ከብርህ ፈቲነ። ቀንዲ ዝተኸተልክዎ እስትራተጂ ኸኣ ንባህሪ ናይቲ ኣብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝካየድ ዝነበረ ኲናት ብምግላጽ ነባባይ ናይ ገዛእ ርእሱ መደምደምታ ክገብር ምግዳፉ እዩ ነይሩ። ወያነ ነቲ ኣብ ትግራይ ዝነበረ ፈኲስን ስሑውን ህላወ ጸላኢ ዝገጥም ፈኲስን ተንቀሳቓስን ኲናት ይኽተል ነይሩ። ህዝባዊ ግንባር ድማ ነቲ ኣብ ኤርትራ በብመድረኹ እና ጎሃረን እና ዓበየን ዝመጸ ኲናት ዝገጥም በብመድረኹ ዝምዕብል ወተሃደራዊ እስትራተጂ እና ተኸተለ ናብ ናጽነት በጺሑ። ስለ’ዚ፡ ህዝባዊ ግንባር ንወያነ ምኽሪ እንተሃበ ኣይመኽፈኣሉን። ይህብ እውን ነይሩ እዩ። ምኽንያቱ ሻዕብያ በቲ ወያነ ዝኽተሎ ዝነበረ ናይ ደባይን ተንቀስሳቓስን ቅዲ ኲና ሓሊፉ እዩ። ንሱ ጥራይ ዘይኮነ፡ ነቶም ወያነ ዝጥቀመሎም ዝነበረ ቅድታት ኲናት፡ ከም ተወሳኽትን ደገፍትን እስትራተጂታት ናይቲ ቀንዲ ጾሩ ኮይኑ ዝነበረ ቀዋሚ ኲናት ጌሩ ይጥቀመሎም ነይሩ እዩ። ካድራት ወያነ ግን ብዛዕባ እቲ ዘይበጽሕዎን ዘይፈልጥዎን ቀዋሚ ኩናት ዲስኩር ክህቡ ኣየምሕረሎምን ነይሩ።
ዝቕጽል ክፋል ነቲ ኣይተ ይስሃቅ ኣበራ ዝብሎ ዘሎ ኣብ መቓኑ ኣእትየ ክርእዮ እየ። በመጀመርታ ግን ሓፈሻዊ ኣማቲ ሓሳባት፦
- ናይ እስትራተጂ ጉዳይና፡ ከምቲ ኣብ መእተዊ ተጠቒሱ ዘሎ፡ ኣብ ኤርትራ ትግራይን ዝነበረ ኣሰላልፋ ሓይሊ ጸላእን ክብደትን ምረትን ናይቲ ኲናት ዝተፈላለየ ምንባሩ፡ ህወሓት ነቲ ኣብ ትግራይ ዝነበረ ውድዓዊ ኩነታት ጸላኢ ዝገጥም ተንቀሳቃስን ደባይን ኲናት የካይድ ነይሩ። ሻዕብያ ድማ ነቲ ኣብ ኤርትራ ዝነበረ ቀንዲ ዓቕሚ ኤትዮጵያ ዝብድህ ወተሃደራዊ እስትራተጂ ይኽተል ነይሩ።
- ናይ ብቕዓት ደረጃ፡ ነቲ ኣብ ትግራይ ዝካየድ ዝነበረ ኲናት ዝበቅዕ እዩ ነይሩ። ብኣንጻሩ ድማ ሰውራ ኤርትራ ነቲ ኣብ ኤርትራ እንዳ ኸበደን እንዳ ተናቅወሐን ዝመጸ ኲናት ዝብድህ ብቕዓታት ሃኒጹ ነይሩ።
- ብዛዕባ ናይ ሓባር ወተሃደራዊ ስርሒታት (joint operations)፡ ኣብ ዝተፈላለየ እዋናት ብሓባር ምስራሕ ኣብ ዝመጸሉ ግዜ፡ ናይ ኣሰራርሓ ባህሊ ጸገማት ይኹን ናይ ብቕዓት ዘይምዕሩይነት ክርከብ ትጽቢት ዝግበረሉ እዩ። ሰራዊታት ናይ ዝተፈላልያ ሃገራት ናብ ሓደ ዓውደ-ውግእ ቅድሚ ምእታዎም፡ ንብቕዓቶምን ኣሰራርሓኦምን ዘወሃህድ ብዝተፈላለየ ደረጃታት ዝውደብ ልምምዳት (war games) ይገብሩ እዮም። ድሕርኡ እውን ሓባራዊ እዚ ‘ኳ ዝቐውም እንተኾነ፡ እቶም ሰራዊታት ዝነበሮም ምምሕዳራዊ ሰንሰለት ዓቂቦም ኣብ ትሕቲ እቶም ዝፈልጥዎም መራሕቶም ኮይኖም ነናቶም ሽቶታት ተዋሂብዎም ምስቲ ኣብቲ ኲናት ዘሎ ሕብረ-ሰራዊታት ንጋድምን ትኹልን እና ተእሳሰሩን እናተዋሃሃዱን እዮም ስርሖም ዝቕጽሉ። ኣብቲ ናይ ሻድሻይ ወራር ተመክሮ ግን፡ ተጋደልቲ ወያነ ንሓጺር ግዜ ሰንሰለት ምምሕዳራቶም ዓቂቦም ክኾኑ ይኽእሉ እምበር ደሓርሲ ቀልጢፎም እዮም ምስ ሰራዊት ሻዕብያ ዝተሓናፈጹ። እዚ ድማ ምኽንያት ነይርዎ። ንተንቀሳቓስን ደባይን ቅዲ ኲናት ዝረዓመ ሰራዊት ወያነ ኣብ ቀዋሚ ድፋዕ ኣትዩ ክለምዶ ግዜ ይወስደሉ እዩ። በዚ መንጽር እምበኣር፡ ነቲ ካብ ትግራይ ዝመጸ ኣሃዱታት ህወሓት ፍሉይ ቆላሕታ ክግበረሉ ንቡር ወታሃደራዊ ኣሰራርሓ እዩ። ከምቲ ኣቶ ኢሳቕ ዝብሎ፡ ምስ ምትእምማንን ዘይምትእምማንን ዝጽብጸብ ኣይኮነን። ወላ ኣብ ውሽጢ ኣሃዱታት ህዝባዊ ግንባር እውን ናይ ተመክሮታት ፍልልያት ዝረኣየሉ ግዝያት ነይሩ እዩ። ኣብ ተርግእን ተንቀሳቓስን (maneuvering warfare) ዘድመዓ ኣሃዱታት ነይረን። ካልኦት ድማ ንቀንዲ መሕለፊ ጸላኢ ዝበሃል ቦታታት ገጥ ኣቢለን ናይ ምሓዝን ደብዳብ መዳፍዕን ነፈርትን ዝጻወራን ዓቕልን መከላኸሊ ድፋዓት ኣብ ምስራሕን መከላኸሊ መስመራት ኣብ ምምዕርራይን ተመክሮን ክእለታትን ዘማዕበላ ኣሃዱታት ነይረን። ብወገን ጸላኢ እውን ብተመሳሳሊ ብዝተፈላለየ ወተሃደራዊ ብቕዓታት ዝተመልመላ ከም ናይ ጎቦታት ውግእ፡ ጸረ-ደባይ ውግእ ናይ ኣየር ወለድ…ኮማንዶ…ወዘተ ነየረን እየን። ከምቲ ኣብ ቀዳማይ ክፋል ዝተገልጸ ድማ፡ ወተሃደር ብሱሩ ምኩሕ ስለዝኾነ፡ ኩሉ ግዜ ኣሃዱኡ ልዕሊ ካልኦት ምዃና ናይ ምዝራብ ዝምባለ ኣለዎ።
- ብተወሳኺ፡ እቲ ኣብ መንጎ ኤርትራውያን (ብቐንዱ፡ ከተማዊ ትግርኛ) ከምኡ እውን ብገለ-ገለ ክፋላት ህዝቢ ትግራይ ዝነበረ ናይ ምንዕዓቕ ስምዒታት እውን ነጸብራቑ ጸጸኒሑ ይረአ ነይሩ እዩ። ብፍላይ እታ “ኤርትራውያን ይንዕቑና እዮም” ትብል ስምዒት ካብ ትግራይ ተሰኪሞማ ዝመጹ ስለዝኾነት፡ ነቲ ዝጸንሖም ዝንቡዕ ግምታት ዘረጋግጽ ነኣሽቱ ነገራት ክረኽቡ ከለዉ፡ ናብቲ ኣቐዲሞም ዝኣመትዎ መደምደምታ ሸተት ክብሉ ዘቀላጥፍ እዩ ነይሩ (confirmation bias)።
- ሓፈሻዊ ጦብላሕታይ ብዛዕባ ተጋደልቲ ወያነ ኣብ ድፋዓት ሳሕል
ሀ- ብሓፈሽኡ ተጋደልቲ ወያነ፡ ነቲ ሓድሽ ናይ ቀዋሚ ድፋዓት መዓልታዊ ሂወትን ስልትታትን ውግእን ክርዕሙ ብዙሕ ግዜ ኣይወሰደሎምን፡ ብጅግንነት ድማ ማዕረ ተጋድልቲ ህግ ተዋጊኦምን ተሰዊኦምን።
ለ- ሓደ-ሓደ ሓለፍትን ካድራትን ወያነ፡ ነቲ ብኣዘዝቲ ሻዕብያ ዝወሃብ ዝነበረ ንሓድነት ኣሃዱታትን ንዕለታዊ ናብራን ዝምልከት ምኽሪ ክሰምዑ ዘጸግሞምን ናይ ምዕባይ ስምዒታት ዘርእዩ ምንባሮምን እዝክር። እቲ ሓፋሽ ተጋዳላይ ምስ ተጋደልቲ ሻዕብያ ቀልጢፉ ተሓዋዊሱን ጽቡቕ ዝምድና ዝነበረ ኮይኑ ይስመዓኒ።
መ- ካብ ዝተፈላለዩ ውድባት ዝተሓዋወሱ ብምንባሮም ምስ ግዜ ዝመጽእ ናይ ባህልን ልምድን ፍልልያት ምንባሩ እዝክር። ሓደ-ሓደ ግዜ፡ ኣብ ውሽጢ ተጋደልቲ ሻዕብያ ከም ቀለልቲ ኣስሓቕቲ ዝቑጸሩ ጭርቃናትን ተመሳሰልቲ ደቀቕቲ ነገራትን ንተጋደልቲ ወያነ ዘኹርዩን ዘዛርቡን ኮይኖም ይርከቡ ነይሮም።
ሐ- ናይ መግቢ፡ ክዳን—ወዘተ ጸገማት ነይሮም። ሻድሻይ ወራር ኣብ ኣዝዩ ሕማቕ ግዜ እዩ ተኻይዱ።
ሰ- ኣብ ሓደ ግንባር ወይ ኣሃዱ ክልተ ማዕረ እዚ ክህሉ ኣይክእልን፡ ስለ’ዚ፡ ኩለን ኣሃዱታት ተጋደልቲ ወያነ ኣብ ትሕቲ እዚ ህግ እየን ነይረን፦ መራሕተን ከም ምክትላት መራሕቲ ኣሃዱታት ህግ ኮይኖም ሰሪሖም (ማለት መራሕ ሓይሊ ወያነ ከም ምክትል መራሕ ሓይሊ ናይ’ቲ ናይ ሓባር ኣሃዱ ይኸውን…ወዘተ።
ጉዳይ ተጋዳልይ ገረዝጊሄር ዓንደማርያምን (ውጩ) ናይ ወያነ ይስሃቅ ኣበራን—
ብመጀመርታ ኣብታ ቪድዮ ዘለዋ ነጥብታት፦
ኣቶ ይስሃቕ ኣበራ፡ኣዘዝቲ ሻዕብያ ኣብ ተጋደልቲ ወያነ ይጠራጠሩ ከምዝነበሩ፡ ብሕማቕ ዓይኒ ይርእይዎም ከምዝነበሩ፡ ኣዘዝቲ ሻዕብያ ሕማቓት ምዃኖም ንምብራህ ነቲ ኣብ መንጎኡን ኣብ መንጎ ኣዛዚ ብርጌድ 4 ዝነበረ ተጋዳላይ ስዉእ ውጩ ከም ኣብነት ገይሩ የዕልል።
ኣብታ ቪድዮ ገዲም ተጋዳላይ ወያነ፡ ይስሃቅ ኣበራ፡ ነቲ ኣዛዚኡ ዝነበረ መራሕ ብሪጌድ 4፡ ተጋዳላይ ውጩ ከም “ዓንዛር” ሰብ ይገልጾ፡ ነቲ ኮሚሳር ብሪጌድ 4 ዝነበረ ወዲ ልብሱ እውን ከም “በካዕ” ሰብ ይገልጾ። ካብዚ ኣበሃህላ ጥራይ ኣቶ ይስሃቅ ውልቃዊ ቅርሕንቲ ከም ዝነበሮ ክንግንዘብ ንኽእል። ሓደ እኹል ሰብ ወይ በዓል ሞያ ንመሳርሕቱ ብኸምዚ ዝኣመሰለ ቃላት ኣይገልጽን (ብሱልን professionalን ኣይኮነን)። ክሳብ ኣቦ ወንበር ህወሓት ዘብጽህ ወጠጥ እንተነይርዎ ድማ እቲ ጉዳይ ካብቲ ንሱ ዝህበና ዘሎ ዝዓበየ ምንባሩ ክግመት ይከኣል። ምስ ሻዕብያ ኣብ ዝነበረሉ፡ ናይ 1982 ፋይል ናይ ኢሳቅ ኣበራ እንተዝግንጸልስ እንታይ ክንረኽበሉ ምኸኣልና? ብዝኾነ ናብቲ ጉዳይ ክኣቱ።
- ኣብዛ ቪድዮ ይኹን ኣብ ካልእ ተመሳሳሊ ቃለ-መጠየቓት፡ ናይ ሓደ ወገን ማለት ናይ ወያነ ዛንታ ጥራይ ንሰምዕ ኣለና። እቲ ካልእ ወገን እንታይ ኮን ምበለ? ኣብዛ ፍልይቲ ጉዳይ እንተ መጸና ድማ ቴፕ ናይ ይስሃቕ ኣበራ ትህሉ ኣይመስለንን። ውጩ ድማ ተሰዊኡ እዩ፡ ብሂወቱ እንተዝህሉ እውን ኣብዚ ቆይቚ ምኣተወ’ዶ> እታ ግናይ ፋይል ኣበራ ድማ ናይ ምኽፋት ግዚኣ ዝኣኸለ ኣይመስለንን። እሞ ብኸመይ ኢና ክነረጋግጾ ንኽእል?
- ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ንጥቀመሉ ልሙድ ኣገባባት ኣሎ።
ሀ. ነቲ ይሳቅ ዝብሎ ዘረጋግጽ ወይ ምስኡ ዝሰማማዕ (ዝገጣጠም) ሓቅታት ኣሎ’ዶ? ማለት እታ ቴፕ እንተትርከብ እሞ ኣቶ ይስሃቕ እንተዘጻውተልና፡ ገምጋም ናይታ ፍልይቲ ውግእ ካብ ኣርካይቭታት፡ ካብ ናብ ዝግበር ዝነበረ መልእኽትታት ረድዮ፡ ዳያሪታት…ወዘተ። እዚ ኹሉ የብልናን።
ለ. እምበኣር፡ እታ ትቕጽል እስትራተጂ፡ እቲ ኣቶ ይስሃቕ ዝብሎ ዘሎ ምስ’ቲ ኣብ ህግ ብፍላይ ድማ ኣብ ብርጌድ 4 ዝነበረ ስርዓት ምምሕዳር ወይ ድማ ምስ ባህሪ እዚ ናይ ውጩ ይጋጠም’ዶ (coherence ኣለዎ’ዶ) ትብል ትኸውን።
ሐ. ቀጺልና እውን፡ “ኣብ ብሪጌድ 4 ዝነበሩ ሓለፍቲ ቦጦሎኒታት ኣኪብና እንተ ንሓቶም፡ “እቲ ኣቶ ይስሃቕ ዝብሎ ዘሎ ምስ ጠባያት ውጩ ይኸዱ እዮም” ኣብ ዝብል ስምምዕ ምበጽሑ’ዶ?” ዝብል ሕቶ እውን ሓጋዚ እዩ።
ምርግጋጽ ናይቲ ነገር፡ ኣብ ጽዑቕ ኲናት ከሎ ከመይ ኢሉ ቴፕ ክቐድሕ ሓሲቡ እውን ዘገርም እዩ። ምኽንያቱ ኣብ ከምዚ ኩነታት ክሉ ናይ ኣእምሮኻ ጸዓት ኣብቲ ነቲ ኩነታት ንምፍታሕ ዝግበር ጻዕሪ እዩ ዘድህብ። ኣብ ጹዕጹዕ ውግእ ከለኻ፡ “ጽባሕ ከይስልበጠኒ ኢልካ ምቕዳሕ” ከየጠራጠረኒ ኣይተረፈን። ምቕዳሕ እውን ዘድልዮ ኣይነበረን። ምኽንያቱ ውጩ ብተለፎን ኣይኮነን ትእዛዛት ዝህብ ዝነበረ። ብቕሉዕ መስመር ራድዮ እዩ ዝራኸቦ ነይሩ። ብደረጃ ብርጌድ ዝግበር ርክባት ኣብ ሰለስተ ደረጃታት ይኽፈል። ውጩ ምስ ኣዛዚ ግንባርን ምስ መዛንኡ ኣዘዝቲ በራጊድን ዘራኽብ መስመር ክነብሮ ግድን እዩ። ብካልእይ ደረጃ ድማ ምስ መራሕቲ ሰለስቲአን ቦጦሎኒታቱ ዘራኽብ መስመር፡ ሳልሳይ መስመር ድማ ሓፈሻዊ ካሳብ መራሕ ጋንታ ዝበጽሕ። ዝበዝሕ ግዜ ኣብ ውግእ እታ ሓፈሻዊት መስመር እያ ጫውጫው ትብል። ውጩ ብፍላይ ንይስሃቕ ኣብ ዝህቦ ትእዛዝ ድማ ኩሎም ካልኦት መራሕቲ ቦጦሎኒታት ይሰምዕዎ ኣለዉ። ኣብታ ብሪጌድ ሰለስተ ኣዘዝቲ ቦጦሎኒታት፡ ሰለስተ ናይ ወያነ ከም ምክትል ዝሰርሑ፡ ሰለስተ ድማ ኮሚሳራት ብጠቕላላ ኣብታ መስመር 9 ሰባት ኣብ መስመር ክህልዉ ተኽእሎ ነይሩ። ወላ ብመስዋእትን መውጋእትን እንተተጓደሉ፡ ኣብታ ጽፍሒ፡ እንተወሓደ ሰለስተ ኣዘዝቲ ቦጦሎኒታት ክህልዉ እዮም። ግርጭታት ይፍጠር እዩ፡ ይኹን እምበር ታሕተዋይ ኣካል ንላዕለዋይ ኣካል ርኢቶ ጥራይ እዩ ዘቕርብ እምበር፡ ትእዛዝ ክሉ ግዜ ካብ ላዕሊ ንታሕቲ እያ ትኸይድ። ኣብ ኲናት እምቢ ምባል የለን። ንከምዚ ይስሃቕ ዝበሎ ትእዛዝ ዘይምቅባል (insabordination) ስጋ ብምሕራድን ብስዋን ጸወታን ኣይኮነን ዝፍታሕ። ከም ስርዓት ደድሕሪ ነብሰ-ወከፍ ውግእ ኣብ ዝግበር ገምጋማት እዩ ሰብ ዝፋለጸሉ። ኣብ ውግእ ትእዛዝ ዘይቅበል ሰብ ካብቲ ውግእ ብቕጽበት ኢኻ ትኣልዮ፡ ድሕርኡ ድማ ትተሓሳሰቦ፡ ክሳብ ምርሻን ዝበጽሕ ምትሕስሳብ። መን ደኣ ኮይኑ እዩ ይስሃቕ ኣበራ ብኸምኡ ክግደፍ? ስለ’ዚ፡ ብፍጹም ምስ ኣሰራርሓን ባህልን ሻዕብያን ዘይከይድን ከምቲ ኣብ ላዕሊ ዝተባህለ እውን ርፕ ምቕዳሕ ዘየድልዮን ጉዳይ እዩ። ኢሳቕ ኣበራ ምናልባት ዓዲ ኣርሒቑ መሲሉዎ ይኸውን፡ ግን ተክኖሎጂ’ንዶ የላን!
ብተወሳኺ፡ ምስ “ይፈልጡ” ወይ “ይዝክሩ” ዝበልክዎም ኣባላት ብርጌድ 4 ተዘራሪበ እቲ ኣቶ ይስሃቕ ዝብሎ ዘሎ ምስ ቅዲ ኣመራርሓን ጠባይን ውጩ ከምዘይሰማማዕ ነጊሮምኒ። ንኢሳቕ ኣበራ ከምዝዝክርዎ ይኹን እምበር ከምኡ ዓይነት ተዋስኦ ከምዘይዝክሩ ሓቢሮምኒ። ኣነ እውን ካብዚ ንላዕሊ ግዜ ኣንባባይ ክቐትል ኣይደልን’ሞ ናብቲ ዝቕጽል ክንሓልፍ።
ብዛዕባይ
ኣብቲ ኢሳቕ ኣበራ ነይረዮ ዝብሎ ድፋዓት ነይረ እየ። ኣሃዱና ካብ ክፍልታት ዝተዋጸአ ነይሩ። ካብታ ኢሳቅ ዝጠቕሳ ታባ ተከል ክሳብ ደብር-እመን ዘሎ ድፋዓት ኣጸቢቐ እዝክሮ እየ። ምስ ተጋደልቲ ወያነ እውን ብዘይ ጽቡቕ ዝኽርታት ካልእ የብለይን። እቶም ኣብኡ ዝጸንሑና ተጋደልቲ ብርጌድ 4፡ ነቲ ቦታታት ንነዊሕ ዝተረባረቡሉን፡ ብፍላይ ነቶም ገዛእቲ ቦታታት ብጥንቃቔ ዝጥምትዎም እዮም ነይሮም። ናዓና ነቶም ካብ ክፍልታት ዝከተትና ተጋደልቲ ሻዕብያ እውን ኣብቲ መጀመርታ ቅንያት ዓቢ ቆላሕታ እዮም ዝገብሩልና ነይሮም። ንዓና ኣለይ-መለይ ክብሉ ብዙሓት ጀጋኑ ተጋደልቲ ብርጌድ 4 ተሰዊኦም እዮም። ካብ ሓለፍቶምን ተጋደልቶምን፡ ኣዝዮም ብሉጻት፡ ሓራናት፡ ተጻወትቲ፡ ተዋጋእቲ ተጋደልቲ እዮም ነይሮም ብሪጌድ 4. ድሕሪ እቲ ወራር ድማ ብሰላም ተፋኒናዮም።
ኢሳቕ ኣበራ ኣብቲ ዛንትኡ፡ ናይ ቦታታት ኣስማት ምድንጋር ኣለዎ። እዚ ግን ናይ ግዜ ክኸውን ይኽእል። እታ ዝገረመትኒ ግን እታ “ሕሽክብ ዝበሃል ቦታ፡ ድምጺ ወያነ ዝነብሮ” ዝበሎ። እቲ ቦታ ‘ኳ ሕሽክብ ኣይበሃልን። ንሱ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ኣብዚ ግዜ እዚ ድማጺ ወያነ ዝበሃል ራድዮ ኣይነበረን። ይኹን እምበር፡ ወያነ ኣብ ድምጺ ሓፍሽ ኤርትራ ግዜ ተዋሂብዎም፡ መደባቶም ይፍንዉ ነይሮም (ኣካባቢ ጎቦ ትሩቕሩቕ ዝነበር ስንጭሮ፡ “ላዕላይ ዓራግ”)።
ካልእ እውን ኣብቲ ዝዛረበሉ ዘሎ መጥቃዕቲ ብጸጋማይ ታባ ተከል ክብል ጸኒሑ፡ እንደገና ብዛዕባ ታባ ወዲ ፈንቅል ይዛረብ። ኣብቲ ግንባር ሓደ ሓፈሻዊ መጥቃዕቲ ቀቅድሚ ሻድሻይ ወራር ተገይሩ ነይሩ። ኣብ መንጎ እቲ ወራር እውን ነቲ ጸላኢ ዝገብሮ ዝነበረ ወፍርታት ገዲፍካ ካልኦት ክልተ ጸረመጥቃዕትታት ተገይሩይ ነይሩ። ኢሳቕ ነየናዮም ይዛረብ ከምዘሎ ብሩህ ኣይኮነን። ብዝኾነ ኢሳቕ ንበይኑ ዝኣዘዞ ቀጠና (sector) ኣይነበረን። ምስ መራሕቲ ብርጌድ 4 እዩ ነይሩ ክኸውን ዝኽእል።
ብዛዕባ ውጩን ወዲ ልብሱን
ክልቲኦም ኣዘዝቲ ብሪጌድ 4፡ ብተጋደልቲ ፍቱዋት፡ ተጫረቕትን ተጻወትን ሕዉሳትን ሓለይትን ምዃኖም እቶም ብቐረባ ዝፈልጥዎም ገሊጾምለይ ኣለዉ። ኣብቲ ውድብ እውን ብኸምኡ እዮም ዝፍለጡ። ክልቲኦም በቲ ንትሕትኦም ዝነበሩ ኣዘዝቲ ዝህብዎ ዝነበሩ ናይ ስራሕ ናጽነት እዮም ዝፍለጡ። ክልቲኦም በቲ ካብ ታሕቲ፡ ካብቶም ነቲ ከነታት ብቐረባ ዝከታተሉ መራሕቲ ቦጦሎኒታትን ሓይልታትን ዝመጾም ርኢቶታት ናይ ምቕባል ባህሪ ከምዝነበሮም ኣብቲ ግዜ መራሕ ሓይሊ ዝነበረ ሓደ ገዲም ተጋዳላይ ኣዘንቲዩለይ።
መደምደምታ፡ መራሕ ቦጦሎኒ ወያነ ዝነበረ ይስሃቕ ኣበራ፡ ንትእዛዝ ኣዛዚኡ ውጩ ነጺጉስ ሳዓታት ተጸብዩ ብናይ ገዛእ ርእሱ መደብን ስልትን ነቲ ስራሕ ከም ዝፈጸመ ዝገለጾ ዕሸላዊ ዝምባለ ናይ ነብሰ-ምትርናዕ እንተዘይኮይኑ፡ ሓቂ ዘለዎ ኣይመስልን። እቲ ዝምድረሉ ደሞክራሲ ድማ ኣብ ወተሃደር ኣይሰርሕን እዩ። ወተሃደር ናይ ገዛእ ርእሱ ምምሕዳራዊ ሕግታት (code of conduct) ኣለዎ። እቲ ነገር ግን ካብቲ ቅወያነ ካብ ዝጅምር “ሻዕብያ ንመሰል ናጽነት ትግራይ ዝነጸገ ብርጅዋዊ ውድብ እዩ” ዝብል ዝነቐለ እምበር ኣብ መንጎ መዓልታዊ ምምሕዳር ወያነን ሻዕብያን ክሳብ ክንድ’ዚ ፍልልያት ስለዝነበረ ኣይኮነን። እቲ ወያነ ንውሽጣዊ ግርጭታት ንምፍታሕ ዝጥቀመሉ ዝነበረ ካብ ሻዕብያ ዝቀድሖ ኣገባብ እዩ። ካብ ነቐፈታን ዓርሰ-ነቐፈታን ጀሚርካ። ተጋደልቲ ሻዕብያ “ንስኹም ሓለፍትና ዘይትኾኑ” ይብሉና ነይሮም ይብል ኣይተ ይስሃቕ ኣበራ። “መስደምም” ኢለ ጥራይ ክሓልፎ።
ክብሪ ንሰማእታትና
ሓምለ 2019
ተዛርብ ዘላ ቪድዮ፡ https://www.youtube.com/watch?v=cRRcxwoLhlg