text:
ዘመነ ኣሰለት የብቕዕ
“ኣስተውዕል መንእሰይ ኣለኵ በል
ክስገር ኢዩ እዚ ዘመን ገበል”
ድምጻዊ ዮውሃንስ ትካቦ (ወዲ ትኳቦ)
ቅድሚ ሓሙሽተ ዓመት ሙኳኑ’ዩ ምስ ድምጻዊ ዮውሃንስ ትኳቦ “ ይገርመና ኣሎ” ምስ ትብል ግጥመ-ዜሙኡ ቝሙቕ ዝበለ ስነ-ጥበባዊ ዕላል ኣካይድና ነይርና፡፡ ድሕሪኡ ዋላ ኣይተራኸብናን፡፡ ተጣፊኢና፡፡ ኣብ ልዕሊ “ ይገርመና ኣሎ” ስነ-ጥበባዊ ትንታነን ውልቓዊ ርእዩታተይ ከስፍር ከለዅ፡ ካብ ኣንባቢ ብዙሕ ኢ-መይል መጺኡኒ ነይሩ፡፡ ትሕዝቱኡ ድማ ብጽሙቕ ዝበለ ኣብ ሰለስተ ከፊለ ከቕርቦ፡፡ ገለ ነቲ ኣብ ልዕሊ ግጥመ-ዜማ “ ይገርመና” ኣሎ ዝሃብክዎ ትዕዘብታዊ ትንታነ ቡኡንቡኡ ክቕበልዎ ከለው፡ ገለ እውን ንድሕነት ወዲ ትካቦ ሓልዮም፡ ኣጥፋእካዮ እዚ ወዲ፡ ህ.ግ.ደ.ፍ ኣይሕድርዎን ኢዮም ኢሎም ታቱላ ፍርሒ ዝነፍሑ ነይሮም፡፡ ገለ ድማ ወዲ ትካቦ ዘይግብኦ ክብሪ ሂብካዮ፡፡ ነዚ ሓድሽ ወለዶ ዝጠለመ፡ ካቡኡ ናቡኡ ንብጸቱን መባልዕቱን መሳትዩቱን ዝነበሩ ዝረስዔ ብውልቃዊ ረብሓ ኣዕንቱ ግስም ዝበለ ሰብ’ዩ ዝበሉ ኣይተሳእኑን፡፡ ሎሚ ግና ንድሕሪት ክመልሰኵም ኣይኮነን፡፡ እንታይ ድኣ እዛ ግዜ ኢሉ ዘጠመቓ ሓዳሽ ንጽል ደርፉ ምርኵስ ብምግባር ስነ-ጥበባዊ ዕላልና ምስ ወዲ ትኳቦ፡፡
ጽምብላሊዕ ከዳኒቶ፡ ስነ-ጠባብዊ ክእለት ወዲ ትካቦ ዘይተጸባርቕ ሚሊሕ ሚሊሕ ትብል ሓዊ ለይቶ ስለ ዝኾነትኒ ትም ኢለ ሓሊፈያ፡፡ ብዓቢኡ ድማ ወዲ ትካቦ ንጽምብላሊዕ መቐመጭኣ ክትከድን እንተዝምህራ ጽቡቕ ነይሩ፡፡ ቃላትን ምስላን ስንቒ ንግጥመ ዜማ ዝኾነኒ ካብ ሕዝቢ’የ ዝምእርሮ…..ይብል ወዲ ትካቦ፡፡ ከመይ ኢላ ድኣ እያ እታ “ጽምብላሊዕሲ መቐመጭኣ ዘይከደነትሲ፡ ምድሪ ከደነት” ትብል ምስላ ሕዝቢ ስቱኽ ኢላቶ? እዛ ሕቶ ናቡኡ ገዲፈ፡ ንሎሚ ብሓደ ኮይና ንግዜ ክንፍትሾ ኢና፡፡ ግዜ….እወ እዚ ግዜና፡፡ ንግዜ ድማ ኣብ ውሽጢ ሓንጎልና ብዝተደኮነ ዝነበርናዮን ዘለናዮን ፍርስ ፍርስ እንዳበልና መኽዝን ዝኽርታት ክንብርር ኢና፡፡ ንዓናይ በል ወዲ ትካቦ ናብ ሸኻ ስምንተ፡፡ ሻሂ ፊት እንዳበልና ስነ-ጥበባዊ ዕላልና ክንቛደስ፡፡ ንሕና ከመይ ዲና? ወይ ከመይ ዲና ነይርና?
ወዲ ትኳቦ ሓደ ሓደ ግዜስ ናይ ብልበይ እኮ’የ ከም ስነ-ጥበባዊሲ ዝሓዝነልካ፡፡ እዚ ወዲ እንታይ ዝበለ ቍርሱስ ዕድል’ዩ ጎፍ ኢልዎ ይብል፡፡ሕዝንንዝን ይብል በቃ! ብኻ ወዲ ትኳቦስ ኣብ ዛራ ኮይኑ ኣብተን ዝዓነዋ ቦጥ ይዅና በጣሕ ከም መድረኽ ተጠቒሙ፡ ዓንገር እንዳበለ በይኑ እንተዘዝይም ይብል፡፡ ከመይ ኣቡኡሲ ቃና ጎረሩኡ ሰሚዔን ዕስል ዝብላ ኣህባይ ኣይምሰኣነን፡፡ እተን ደቂ በረኻ እውን ግይጽ ምይጽ እንዳበላ እንዳዘለላ ሓጎሰን ብጣቒዒት ምግለጻሉ፡፡ ወዲ ትካቦ ድማ ሕልኑኡ ምስ ዓገበ፡፡ ቖሎ ስነ-ጥበቡ ድማ ዘፍ ምስ በለ፡፡ ኮይኑ ግና ከተማ ኣቲኻ፡ ንኣህባይ ከተማ ዘዕግብ ግጥመ-ዜማ ክትሰርሕ ዘሎ ሃልኪ ዘሎ ድኻም…ክላእ ትደዮ… ብማዕዶ ሲኢለ ይሓዝነልካ፡፡ ከመይ እተን ቃላት ቀይሕ ሕንጻጽ ከይሰግራ ቀይሕ ሕንጻጽ እንዳተሰመረለን፡ ነፍሲ ወከፍ ቃል መንቐሳቐሲ ክትሕተት… እዋእ እንታይ ዝበለ መቐራቕሮ ህይወት’ዩ እዚ… በል ንእቶ ናብ ግዜ… ዘመነ ገበል፡፡ ግና ቅድሚ ናብ ሕመረት ዕላልና ምእታውና፡፡ ሓደ ሓበሬታ ኣሎኒ፡፡ ምናልባት እኳ እታ ዕላልሲ ሙሉእ ኣስመራ ስለ ዝተሰምዓ፡ ንኣእዛንካ ጸሊያ ትኸውን ኢያ፡፡ መንእሰያት ሓበን እዚ ወለዶናሲ ንህበይ ኣብ ኒው-ዮርክ ዞኽ ዞኽ ከብልዎ ዊዒሎም፡፡ ተኣምር’ዩ ዘበለ ፍጻሜ ነይሩ፡፡ ህበይ ንዓዅም ኣቡኡ ኮይኑ የጓይይ፡ ደቂ ሕዝቢ ድማ ኣብ ኒው-ዮርክ ሸኾርተት የብልዎ፡፡እዚ ድማ ሓደ ካብቶም ናይ ከተማ ኣህባይ ሙኳኑ’ዩ፡፡ ግና ከመቲ ዝበልካዮ ንግዜ ዶ ንግደፎ ነቲ ፍርዲ? ንኺድ ጥራይ ዲዅም ትብሉና፡ ዋላ እንዳጸደፍና! ከም እምኒ መደረጋሕ ከረውረው እንዳበልና…….ወዲ ትኳቦ ዛራ ድኣ እንታይ ክትዋጢ ኢኻ ከይድካ ነይርካ? ቖርጫጭ እውን ኣቡኡ’ዩ ጎረሩኡ ኣጽርዩ ዝብሃል? እዋእ… እዛ ዛራ እታ ንፈልጣ ዛራ ዶ ኣይኮነን? ዶስ ከም መጫጭሒት ደርፍቲ ኢያ ኮይና?
ወዲ ትካቦ ነብሲ ግዜኡ ግዜ ስብራ እንዲዩ፡፡ እወ ዘመነ ኵዳን ሸኾርተትን ኣብቒዑስ ኣብ ስብራ ኣቲና ስለ ዘሎና፡ ስለዚ በዛ መዛዘሚ ዝተጠቐምካላ ግጥመ-ዜማ ዕላልና እንተፈለምናዮ ሃዊካና ኣይትበለኒ፡፡ ሓደ ብሓደ ክንምለሶ ኢና ነቲ ግጥመ-ዜማ- “ግዜ”፡፡
ኣስተውዕል መንእሰይ ኣለኵ በ
ክስገር ኢዩ እዚ ዘመን ገበል
እምበር ዘመነ ገበል፡፡ ሓቂ ብሓቂ ንግዜ ናቱ ሳጓ ሂብካዮ፡፡ገበል ንገበሉ እውን ኣዳህልል እንዳበለ ዘሊሉ ዝዓብጥ -ኣሰለት ዝኾነ ግዜ፡፡ ኣሰለትሲ ወሪኣ ይህልወካ ኢዩ፡፡ ኣባል ሚኒስትሪ ሕርሻ ኮይነ ነጻ ኣገልግሎት ኣብ ሓልሓል ኣብ ዝንቐሳቐሰሉ ዝነበርኵ እዋን፡ ኣስለት ትበሃል ግናይ ፍጥረት ኣላ ኢሎም ደቂ ዓዲ ኣዕሊሎምኒ ነይሮም፡፡ ኣጽምው ኣቢላ ምድባይ ኢያ ትፈቱ፡፡ ዝበዝሑ ተቐመጥቲ እቲ ቦታ ጭማራ ወይ በትሪ ስለ ዘይፈልዩ፡ ንኣሰለት ኣይፈርሕዋን ኢዮም፡፡ ኣነ ግና መንነት ኣሰለት እንታይ ሙዃኑ ብዕሊ ይፈልጥ ስለ ዘይነበርኵ ነዛ መሬተይ ብእምነት ኢየ ዝረግጻ ነይረ፡፡ መንነት ኣስለት ንምፍላጥ ግና ሕቶታተይ ካብ ምዝናብ ዓዲ ኣይወዓልኵን፡፡ኣሰለት ኣብ በሪኽ ቦታ ብፍላይ ድማ ኣብ ገረብ ምድባይ’ያ ትፈቱ፡፡ ፍርቂ ነብሳ ናይ ገበል፡ ፍርቂ ነብሳ ናይ ኣፍዑት ዝወሰደት ድቃል ኢያ ይብልዋ፡፡ ብዓይነይ ርኤያ ስለ ዘይፈልጥ ንዓይሲ መሰታ ኣባ-ሓንጅሩ ኮይና’ያ ትስምዓኒ ነይራ ፡፡ ሕልፍ ክትብል ብእግርኻ ምጥቕላል ትጅምር እሞ ንምሉእ ነብስኻ ጠምጢማ፡ ንናውቲ ኣካላትካ እንዳጸሞቐት፡ ደምካ ብኣፍንጫኻ መጺያ፡ ላኻ ምስ ኣትረፈትካ፡ ውጡር ኣካላታ ከተዛኒ፡ ንበድኒ ስጋኻ ኣርሒቓ ብምውርዋር ንኺድ እንዳበለት ጕዕዝኣ ትቕጽል፡፡ ብሓጺሩ ተጠቒማ ኢያ ትድርበካ ማለት’ዩ፡፡ ልዕሊ እዚ እሞ ኣብ ህይወት እንታይ ዘፍርሕ ከይህሉ? በቃ ከምዛ ቃንጫ ሽኮር መቐርትካ ምጽው ምጽው ኣቢላስ ድርብይ! ወይ ተኣምር ዘብል ኢዩ፡፡ ሕማቕ ሞት!… ኣነ እውን ካብ ኣሰለት ፈሪሔስ፡ ሻፍሻፎ ክዕትዕት ጀሚረ ነይረ ይብለካ፡፡ ተመጽየ ካብ ዝድርበስ እዋእ በዛ ዓቕመይ ክቃለሳ፡፡ ናይ ዕድል ነገር ኮይኑ ግና ፈቐዱኡ ኮለል ክብል ኣሰለት ጎፍ ኣይበለትንን፡፡ ኣሰለት ካብ በረኻ ናብ ከተማ ኣትያ ኣላ ምስ በሉኒ ግና ግደ ሓቅስ መትዓቢተይ ፈሪሔልኵም፡፡ ኣስለት ገረብ ገረብ ምሕኳር ገዲፋ፡ በዓል ሰቐላ ቪላ ምስ ኮነ መሳፉሩ….ሕጂ ኢና ዝጠፍኣና ኢለ! ወዲ ትኳቦ ገለ ዶ ኣስለት ከተማ ጎፍ ኢላትካ ትፈልጥ? በል ጥንቕቕ በል……ካብ ኢድካ ሻፍሻፎ በትሪ ኣይትፍለ፡፡ ከሙኡ እንተኾይኑስ ካብ ዘመነ ኣስለት ነብስኻ ክትከላኸል ከም ጠባይ ወዲ ነገደ (ወዲ ሻውል) ኣብ ፍልሚ ኣፍሮ ዝተንጸባረቐ በትርኻ ምዕትዓት’ዩ ዘዋጽእ፡፡ ክንደይ ግዜ ድኣ ብኣሰለት ክንህመል? ዘመነ-ገበል ከብቕዕ፡ ታሪኽ ኣቦታትና ክንደግም ግድነት’ዩ…… ዳግማይ ማሕበር ሸውዓተ ኣብ ድርዅኺትካ ኣለው- ኣጫንዎም፡፡
ወዲ ትካቦ ነብሲ ከፈራርሓካ ኢለ ኣይኮንኵን ነዛ ዕላል ኣምጺኤያ፡፡ ስነ-ጥበባዊ ስለ ዝኾንካ እንታይ ክብል ከም ዝደለዅስ ድሮ ቖብ ኣቢልካኒ ኣሎኻ ኢለ’የ ዝግምት፡፡ እሞ ንግዜ ንቕድሚት ዶ ንድሕሪት ንምለሶ፡፡ ማርሻ እንዴትሮ ብዙሕ ኢኻ ትፈቱ እሞ ዋላ ዘይንበርካዮን ዘይውዓልካዮን ታሪኽ ኣቲኻ ምቝሳል ደስ’ዩ ዝብለካ (ትእዛዝ ካብ ላዕሊ መጺካ ይኸውን፡ ዘመነ ውሕጥ ኢንድዩ)፡፡ እዛ ትእዛዝ ካብ ላዕሊ መጺኣትንስ ኣብ ኵሉ ኢያ ትሰርሕ ኢሎማ። ኣብዚ ዘለናዎ ዓድስ ጕድ ነገር ፈሊሑ፡ ጕድ ነገር ወሪሑ ይብለካ፡፡ ምስ ዛንታ ኣስለት እውን ስለ ዝጣመር እስከ ወስ ክብለካ፡፡
ጕዳይ ናይእዝጊ ክፍሉ ሰሚዕካ ዶ ትኸውን? ከመይ ኢሉ እሞ ክስወረካ ኣይ ዓለም ብዓለሙ እንዲዮ ደንጽይዎ ዘሎ፡፡ ከም ባህሊ ኣቦታትናን ኣዴታትናን ነዚ ዕላል ከዘንትወልካ ከለዅ፡ ንስድሩኡ ጽንዓት ንመዋቲ ድማ ኣምላኽ ይቐበሎ ምባል ብምቕዳም ኢየ፡፡ ንድሕሪት ምልስ ኢልካ ጠልቖምቖም ታሪኽ ባህ ስለ ዝብለካ፡ ናይእዝጊ ክፍሉ ከም ገዲም ተጋዳላይ ኣብ ታሪኽ ሰውራ እንታይ ግደ ነይርዎ ክትፍትሾ ንዓኻ ገዲፈ፡ ልዕሊ ኣርብዓ ዓመት ዝኸደ ጥቡቕ ምሕዝነት ምስ ዓምኻ ከም ዝነበሮ ይዕለል ኢዩ፡፡ እዛ ጡቡቕ ዕርክነት ድማ ሒዝዋ ንመቓብሩ ከም ዝወረደ ይዕለል፡፡ኮይኑ ግና ሬሲኡ ኣብ ዓዲ-ኣቡኡ ክቕበር ስድራ ፍቃድ ካብ ኢምባሲ ዓዲ ኢንግሊዝ ምስ ሓተቱ፡ ትእዛዝ ካብ ላዕሊ መጺኡና ኢሎም ሬሳ ዓዲ ከይኣቱ ከልኪሎሞ። እንታይ ስግንጢር ዘመን’ዩ እዚ? ዘመነ ኣስለት እውን እንተኾነስ ኣስለትሲ መምቝሩ ደምካ መጺያ፡ ባዶ ምስ ኣትረፍትካ፡ ሬሳኻ ገዲፋቶ ትኸይድ እምበር፡ ሬሳኽ ክቕበር የብሉን ኢላ ዶ ትምጕት ኢያ? ምናልባት እዚ ሓድሽ ዝመዓበለ ባህርይ ኣስለት እንተኾይኑ ንባህርይ ኣራዊት ዝምርምሩ ክፍትሽዎ ገዲፈ፡ ናብ ቀንዲ ዕላለይ ክመልሰካ፡፡ ሕዝካኒ ዶ ኣሎኻ፡፡ ሓሙሽተ ዓመት እንዲዩ ሓሊፉ፡ መዓት ዘደንጽዎ ነገራት ከንዕልል ኢና፡፡ ብሓቂ ይገርመና ኣሎ ወዲ ትካቦ ነብሲ፡፡ ንኺድ ዶ ናብ ሓመድና ንስገር፡፡ ናብቲ ዝተሰርቐ እሞ ዝተመልሰ ሓመድና? መሰልና ድኣ እምበር ሓመድና ዓኵቱ ዝኸደ መግዛእቲ ዶ ኣሎ ኢዩ? ምናልባት ዶ ነዚ መሰለናን፡ ሓመድ ቢሻ እንዳጻሕተረ ዝሰርቕ ዘሎ ሽፍታ ስርዓት ይውክል ይኸውን? ከምቲ ህቡብ ገጣሚ መለስ ንጕሰ (ወዲ ሸኻ ስምንተ ኢዩ መታዕብቲ ኣይትረስዕ ኣብ ሸላ ኣሎ ኣጣይቐሉ) ዝበሎ “ደቒ ሓመድ ስለ ዝኾና” ሓመድና ይዓርቐና፡፡…..ንዘይተሰርቐ ሓመድ ክንመልስ ናብ ሓመድ ዝተመለስና ጽላእ-ወዲ ትኳቦ፡፡ መን ኢዩ ኸ ሓመድና ዓዅቱ ዝወሰደ? ወያ መሬትሲ ድሮ ናብ ሓመድ ተቐይራ? ሕውስውስ ዶ ኢልካ ዕላላይ ወዲ ትካቦ… በል ቅንጭብ ከብለልካስከ ካብቲ ግጥመ-ዜማኻ… ብዛዕባ ሓመድ….
ተሰርቐ ሓመድ ክንመልሰሉ
ግዜ ድኣ ይድግም ከይህሉ
ቀደም ቖልዑ ከሎና ወዲ ትካቦ ነብሲ ገዛ ገዛ ንጻወት ነይርና፡፡ ኣብ እዋን ክራማት ድማ ሓመድና ኣብዒጥና ኣግነት ትመስል ገዛ ንሰርሕ እሞ ሓደ ዝቐንኤ ወዲ/ጓል ገዛውትና መጺኡ/መጺኣ ብንጭር ብንጭር ኣቢላ/ኣቢሉ የፍርሰልና እሞ ኣብ ባእሲ ንኣቱ ነይርና፡፡ መግዛእቲ ጣልያን ጕልበት ኣቦታትናን ኣዴታትናን ተጠቒሙ ከተማታትና ሃንጹ፡፡ እንግሊዝ መጸ ዝሰተየሉ ታኒካ ብኣእጋሩ ዝጭፍልቕ፡ ዝነበራ ትካላት ቦኒቝሩ ወሲድዎን ይዝንተወልና፡፡ ሃይለ-ስላሴ መጸ ነቲ ዕነወት ቐጺልዎ፡፡ ደርጊ መጸ ዝገደደ፡፡ እዞም ኵሎም መግዛእትታት ንክብርን መሰልን ሕዝቢ ረጊጾም ክገዙኡና ስለ ዝፈተኑ፡ ኣብ መመድርኾም ብተባዕ ቃልሲ ሕዝቢ ኤርትራ ተሳዒሮም ከም ዝወጹ ኵልና ንሕበነሉ ታሪኽ ኢዩ፡፡ ፍዳ ህ.ግ.ደ.ፍ እውን ካቡኡ ዝፍለ ኣይኮነን፡፡ እንተኾነ ስግኒጥርነቱ፡ ንመሬትን በለል በለል ዝብል ሓመድ ናብ ዝኸዶ ዘይብሉ፡ መሰል ሰብ ጥሒሮም ቍልቝል እንዳነቖቱ፡ ተዘምተ ሓመድ ክንመልሰሉ እንዳበሉ ኣሽሓት ቀያሕትን ጸለምትን፡ ሓጸርትን ነዋሕትን ኣጥፊኦም እንሆ ባዶ ኣትሪፎምና፡፡ ግዜ ደኣ ይድግም ከይህሉ? ብርግጽ ግዜ ይድገም ኣሎ፡፡ ሎሚ ዝግዕዝ ኵጀት ወይ ጎቦ፡ እግሪ ኣውጺኡ ዝኸይድ ኵርባ ገደል የሎን፡፡ ሕጊ ባይርይ ክቐይር እንተዘይኮይኑ፡፡ ዓምኻ እኳ ኣብዛ “ወቒዖምናስ ቀዲሞም በኽዮም” ብኽያቱ ክስምዓና ኣብ ዝተቐልቐለሉ፡ ቪርችዋል ዲማርኬሽን ተገይሩ እቲ ከይዝ ስለ ዝተዓጽወ ምስ ኢትዮጵያ ናይ ዶብ ሽግር የብልናን ኢሉ ከብቕዕ እቲ ኣብ ካርታ ዝሰፈረ፡ ምንቕጥቓጥ ምድሪ መጺኡ ወይ ምጾታት ኮይኑ፡ ባህርይ ስፍሩኡ እንተዘይሓዲጕ ናብ ዝኸይድ የሎን ክብል መዲሩ ነይሩ፡፡ ሕጂ ድኣ ከመይ ኢሉ’ ተሰርቀ ሓመድ ክንመልስ፡ ደምና ክንከፍለሉ ዝበሃል ዘሎ? ሕጂ ኸ ደም መን’ዩ ኸ ክካዓው? ዘይሩ ዘይሩ ዋጋ እቲ ኵቡር መስዋእቲ ውሑዳት ዝብለጹሉ ጕቡጥሽ ከም ዝተፈጥረ መን ክዝንግዖ ይኽእል? ወዲ ትካቦ ሎሚ ኵሉ ለቢሙ’ዩ፡፡ “ ዝበሃል ዶ ሰሚዕኵም ዶ? ወዲ ሕድሪ ባዕለይ ኣይበለን ዶ?” እንዳበልካ ኣብ ሓዊ ምጥጣቕ፡ ተመሊስካ ቝልሕ ኢልካ ዘይትርእዮም ዘመነ ገበል…..ግዚኡ ኣብቒዑ’ዩ፡፡ ምናልባት ግና ዑሙቕ ኢልና ነታ መስመር ግጥመ-ዜማ ኣስፍሕ እንተብልናያ፡ እዚ ኣብ ቢሻ፡ ብዘይ ፍቃድ ሕዝቢ በሸሽ እንዳበለ ዝስረቕ ዘሎ ወርቒ ዝተሰከመ ሓመድ የስምዕ እንተኾይኑ መን ይፈልጥ? ወዲ ትካቦ……ንኺድ ዶ…..ኣቫንቲ…… ናብ ኵሊታ ዶ ንእቶ? ሻሂኻ ትዝሕል ኣላ ወዲ ትካቦ ነብሲ ፊት በላ…….
ኪድ ኣይንብሎ ጽናሕ ክመጽእ’ዩ ግዜ
እዝንና ክትሰምዕ ናይ ታሪኽ ኑዛዜ
ጽኑዕ ምስ ሰዓረ እዋን ፍለ ፍለ
መን ጸምበለል ኢሉ መን ከም ዝጠሓለ
ቀሲኑ ኣይፈልጥን ቝኑዕ ዝበደለ
ወዲ ትኳቦ ስነ-ጥበባዊ ንነብስኻ ኣጠሚቕካ ከም ላህመት ጸምበለል ምባል ጽላእ፡፡ ከም ሰበባ ኣብ ልዕሊ ባሕሪ ጸምበለል ምባል፡ ንፋስ ናብ ዝነፈሶ ዝነፍስ ስነ-ጥበባዊ፡ ኣነስ ዋጣ ኢየ ዝብሎ፡፡ ግዜ ድኣ መጺኡስ ሓሊፉና ከይዱ ብድቝስና ወዲ ትካቦ፡፡ እዛ ንድቐት ገዛ ኣዝየ ፈተያ፡፡ ሰብ ሓቂ ይወሓጡ ኣለው ወዲ ትካቦ፡፡ ሓቂ ዝተዛረብ ይስረቝና ኣለው ወዲ ትካቦ፡፡ ንታሪኽ ብመንጽር ሓደ ውልቐ-ምልኪ ክትዕቕኖ እንተፈቲንካ ግና ዓገብ ንታሪኽ ተቛስሎ ኣሎኻ፡፡ ሰብ ታሪኽ ኣለው ብህይወቶም፡፡ ኣብነታት ንምጥቓስ ድኣ እምበር ብኣሰለት ምውሓጥሲ ቅድመ-ናጽነት’ዩ ተጀሚሩ፡፡ እዝንኻ ዅኾ ወዲ ትካቦ፡፡ ቃንዛን እህህታን ጀጋኑ ኣብ ፈቀዶ ሸላታትን፡ ኣንደርን ዒራዒሮን ይቓዝል ኣሎ፡፡ ዘመነ-ጸምበለል ስለ ዝኾነ ግና ኣብ ኤርትራ ግዜ ዘይኮነ ተሰሪቝስ ታሪኽ ክስረቕ’ዩ ዝሕለን ዘሎ፡፡ ብቐስበን ታሪኽ ኤርትራ ታሪኽ ሓደ ውልቐ-ሰብ’ዩ ይበሃለና ኣሎ፡፡ ኣካል እቲ ጕዕዞ “ ንሕና ንሱ” ክትከውን እንተደሊኻ ግና ኣብኣ ትደኻ፡፡ ኣብ ኣዕንቲ ሕዝቢ ምእታው ናይ ግዜ ሕቶ እንተዘይኵይኑ፡ ብቅርኒብ ኣዕንቲ ሕዝቢ ምንቛር ዘይተርፍ’ዩ፡፡ ንኣብነት ጕዳይ ጅግና ብትወደድ እንተሪኢናስ ኣብ ገድሊ ናጽነት ንእስነቱ ኣብልዩ፡ ነቲ ረዚን ዋጋ ዝኸፈለሉ ታሪኽ፡ ጩሩኡ ከይረኣየ፡ ካብ ጊሓት ናጽነት ጀሚሩ ንልዕሊ ዕስራ ዓመት ኣብ ሸላ ኣሎ? ስነ-ጥበባዊ እንተኾይንካ ድማ መናድቕ ሸላታት ሰርሲርካ እቶ ንውሽጢ፡፡ እዋን ጸምበልል ታሪኽ ሓሊፉ’ዩ፡፡ እንተኾነ ዘይሩ ዘይሩ “ ቀሲኑ ኣይፈልጥን ቝኑዕ ዝበደለ” ከም ዝበልካዪ፡ ሓቂ’ዩ እሞ ኣቡኡ ንርዕም፡፡ ጀጋኑ ኣብ ዕራዕራ ንቡር ቀብሪ ከይረኸቡ ይሓቍ ኣለው፡፡ ብርግጽ እዋን ሚሔ ኣትያ ኣላ፡፡ ገፈል መፈል ዝእለየሉ ዘመን፡፡ ረዘንቲ ሰብ ታሪኽ ንቕዲሚት ዝመጸሉ፡ ፈኮስቲ ድማ ኣብ ሓታል ታሪኽ ጸምበለል ዝብሉሉ፡፡ ዝተረፈ ዕላልና ንኻልእ መዓልቲ ይዅነልና፡፡ ኣብ ዳስት ህ.ግ.ደ.ፍ ዓንገር እንዳበልካ ዘዋህለልካየን ባጤራ ይህልዋኻ ይኾና ኢየን ሕሳብ ባ ከፊልካዮ ኪድ፡፡ ንሕና ከመይ ዲና ነይርና?
ሕዝቢ ኤርትራ ሕጂ እውን ክዕወት’ዩ
ኪሮስ ዮውሃንስ
halhalta@yhaoo.com


c: text/html

text:
መፍትሕ ሓጐስ ስድራ ቤት
ሰብኣይ ኣደ ወይ ሰይተቦ ንዘለወን ስድራ ቤታት ዚሕግዝ ምኽሪ
ማርጋሬት፡ * ኣብ ኣውስትራልያ እትነብር ሰይተቦ፦ “እታ ሰበይቲ ሰብኣየይ ዝነበረት ኣደ ንደቃ ንዅሉ እቲ ኣነ ዝብሎም ነገራት፡ ማለት ‘ስንኹም ምጽራይ ከይትርስዑ’ ንዝብሎም ቅልል ዝበለ ነገራት እውን ከይተረፈ እዝኒ ኸይገብሩሉ ትነግሮም ነበረት።” ማርጋሬት፡ እዚ ምክፍፋል እዚ፡ ንሓዳራ ኸም ዝተንከፎ ዀይኑ እዩ ዚስምዓ።
ሰይተቦ ወይ ሰብኣይ ኣደ ዘለወን ስድራ ቤታት፡ ምስቶም ካብ ስድራ ቤተን ወጻኢ ዘለዉ ሰባት ኣብ ዘለወን ርክብ፡ ፍሉይ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ኣጸጋሚ ዅነታት የጋጥመን እዩ። * መብዛሕትኡ ግዜ፡ ሰይተቦ ወይ ሰብኣይ ኣደ ምስ ካልኣይ ወላዲ እቲ ቘልዓ ኺራኸቡ ዜድልየሉ ዅነታት የጋጥሞም እዩ። እዚ ኸኣ፡ ምብጽጻሕ፡ ተግሳጽ ወይ ናይ ገንዘብ ሓገዝ ምሃብ ዝኣመሰለ ጕዳያት ኪኸውን ይኽእል እዩ። ፈተውትን ኣዝማድን እውን ምስቶም ሓደስቲ ኣባላት እታ ስድራ ቤት ንኺላመዱ ይቃለሱ ይዀኑ። እቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ምኽሪ፡ ነዚ ብድሆታት እዚ ንኽትሰግሮ ብኸመይ ኪሕግዘካ ኸም ዚኽእል መርምር።
ርክብ 1፦ ካልኣይ ወላዲ እቲ ውሉድ
ጁዲት ዝስማ ኣብ ናሚብያ እትነብር ሰይተቦ ኸምዚ ትብል፦ “ኣደ ደቂ ሰብኣየይ፡ ሓደ መዓልቲ ንደቃ፡ ሓዳስ ሰይቲ ኣቦኦም ምዃነይ፡ ዝዀነ ይኹን ካባይ ዚውለዱ ቘልዑ ኸኣ ኣሕዋቶም ከም ዘይኰኑ ነገረቶም። ንደቃ ኸም ደቀይ ገይረ ስለ ዝፈትዎም ብዘረባኣ ተሃስየ እየ።”
ሰይተቦ ወይ ሰብኣይ ኣደ ዘለወን ስድራ ቤታት፡ እቲ ምስቲ ኻልኣይ ወላዲ እቲ ቘልዓ ዚገብራኦ ርክብ፡ ኣሸጋሪ ኪኸውን፡ ምክፍፋል ድማ ኪፈጥር ከም ዚኽእል፡ ክኢላታት ይሰማምዑሉ እዮም። መብዛሕትኡ ግዜ፡ ንኣደን ንሰይተቦን እዩ ዝያዳ ጸገማት ዜጋጥመን። ነቲ ጸገማት ንኺሰግራኦ ኺሕግዘን ዚኽእል እንታይ እዩ፧
ዓወት ንምርካብ፦ ሚዛናዊ ደረት ግበር። ነቲ ቘልዓ ምስቲ ኻልኣይ ወላዲኡ ምሉእ ብምሉእ ከም ዘይራኸብ ክትገብር እንተ ፈቲንካ፡ ውሉድካ ብስምዒታዊ መዳይ ኪሳቐ ይኽእል እዩ። * እቶም ነቲ ቘልዓ ‘ዝወለድዎ’ ወለዲ፡ ኣብ ህይወት እቲ ቘልዓ ፍሉይ ቦታ ኣለዎም። (ምሳሌ 23:22, 25) ብኣንጻሩ ግና፡ ነቲ ናይ ቀደም መጻምድትኻ፡ ኣብ ስድራ ቤትካ እምብዛ ጽልዋ ኺገብር ትፈቕደሉ እንተ ዄንካ፡ ነቲ ሓድሽ መጻምድትኻ ኸተበሳጭዎ ትኽእል ኢኻ። ስለዚ፡ ብእተኻእለካ መጠን ምስ ካልኣይ ወላዲ እቲ ቘልዓ እናተሓባበርካ፡ ንሓዳርካ ንኸተዕቍብ ሚዛናዊ ዝዀነ ደረት ግበር።
ንወላዲ ዚኸውን ምኽሪ
ምስቲ ናይ ቀደም መጻምድትኻ ኽትዛረብ ከለኻ፡ ኣብ ውሉዳትካ ጥራይ ኣተኵር፡ ብዛዕባ ኻልእ ጕዳያት ብዙሕ ኣይትዛረብ። ንኣብነት፡ ተሌፎን ዚድውለሉ፡ እንተ ተኻኢሉ ኣብ እዋን ቀትሪ፡ ስሩዕ ሰዓታት ኪምድብ ብሜላ ኽትሓቶ ትኽእል ኢኻ። እዚ ብሃውሪ ወይ ከኣ ለይቲ ኻብ ምድዋል ዝሓሸ እዩ።
ደቅኻ ንኸተዕቢ ሓላፍነት እንተ ዘይተዋሂቡካ፡ ምናልባት ተሌፎን ብምድዋል፡ ደብዳበ ብምጽሓፍ፡ ብሞባይል መልእኽቲ ብምስዳድ፡ ወይ ከኣ ኢ-መይል ብምጽሓፍ ኣዘውቲርካ ኽትረኽቦም ትኽእል ኢኻ። (ዘዳግም 6:6, 7) ገሊኦም ወለዲ፡ ብቪድዮ እናተረኣኣዩ እውን የዕልሉ እዮም። ንስኻ እውን ነዚ ሜላ እዚ እንተ ተጠቒምካ፡ ንደቅኻ ኻብቲ እትግምቶ ንላዕሊ ኽትፈልጦም፡ ዝያዳ ጽልዋ ድማ ክትገብረሎም ትኽእል ኢኻ።
ንሰይተቦ ዚኸውን ምኽሪ
ንኣደ እቶም ቈልዑ፡ ንዓኣ እትትክኢ ኸም ዘይኰንኪ ኣነጺርኪ ብምንጋር፡ ከም ‘እትድንግጽላ’ ኣርእዪ። (1 ጴጥሮስ 3:8) መብዛሕትኡ ግዜ ኣብ ጽቡቕ ነገራት ብምትኳር፡ ብዛዕባ ዅነታት ደቃ ኣዘውቲርኪ ንገርያ። (ምሳሌ 16:24) ምኽሪ ኽትህበኪ ሕተትያ፡ ምስ ሃበትኪ ኸኣ ኣመስግንያ።
ነቲ፡ ነቶም ቈልዑ ኣዲኦም ክትህሉ ኸላ እተርእይዮም ፍቕሪ፡ ደረት ግበሩሉ። ኣብ ሕቡራት መንግስትታት ኣመሪካ እትነብር በቨርሊ ዝስማ ሰይተቦ ኸምዚ ዚስዕብ በለት፦ “ክልተ ደቂ ሰብኣየይ ‘ማማ’ ኽብሉኒ ይደልዩ። ኣብ ገዛና ‘ማማ’ ኺብሉኒ ኸም ዚኽእሉ፡ ምስ ጀይን ኣዲኦም ኪዀኑ ኸለዉ ግና፡ ‘ማማ’ ኺብሉኒ ኸም ዘይብሎም ተሰማማዕና። ብድሕርዚ፡ ኣነን ጀይንን ብዝሓሸ መገዲ ኽንረዳዳእ ጀመርና። እቶም ቈልዑ ኣብ ቤት ትምህርቲ ኺጻወቱ ኸለዉ ዀነ ንዙረት ኪኸዱ ኸለዉ፡ ሓቢርና ንሕግዞም ነበርና።”
ወላድን ሰይተቦን ሰብኣይ ኣደን ተሳንዮም ንኺነብሩ ዚሕግዝ ምኽሪ
ቈልዑ እናሰምዑ፡ ንሓደ ምሳኻትኩም ዘየሎ ወላዲ ወይ ሰይተቦ ወይ ሰብኣይ ኣደ ዚነቅፍ ዘረባ ኣይትዛረብ። ናብ ከምዚ ዝኣመሰለ ኣሉታዊ ዘረባ ኽትሰግር ቀሊል እዩ፣ ነቲ ቘልዓ ግና ኣዝዩ ኺሃስዮ ይኽእል እዩ። ቃላትካ ብኸመይ ወይ መዓስ ተደጊሙ ኺውረ ኸም ዚኽእል እውን ኣይትፈልጥን ኢኻ። (መክብብ 10:20) እቲ ቘልዓ፡ በቲ ኻልኣይ ወላዲኡ ወይ ብሰይተቦኡ ወይ ብሰብኣይ ኣዲኡ ብዛዕባኻ እተዘርበ ሕማቕ ነገር እንተ ነጊሩካ፡ ኣብ ስምዒት እቲ ቘልዓ ኣተኵር። ኣብዚ ግዜ እዚ፡ ነቲ ቘልዓ፡ “ኣዴኻ ኣብ ቅድሜኻ ከምኡ ስለ ዝበለት የጕህየኒ እዩ። ብኣይ ስለ ዝሓረቐት እያ ኸምኡ ኢላ፣ ሓድሓደ ግዜ፡ ሰባት ኪሓርቁ ኸለዉ ሕማቕ ይዛረቡ እዮም” ክትብሎ ትኽእል ኢኻ።
ኣብ ክልቲኡ ቤት፡ ሓደ ዓይነት ስርዓትን ተግሳጽን ከም ዚህሉ ንምግባር ጽዓሩ። እዚ እንተ ዘይተኻኢሉ፡ ነቲ ኻልኣይ ወላዲ ኸየነኣኣስካ፡ ነቲ ቘልዓ ብዛዕባ እቲ ፍልልያት ኣነጺርካ ግለጸሉ። ነዚ ዚስዕብ ኣቕልበሉ፦
ሰይተቦ፦ ቶሚ፡ በጃኻ ሽጎማኖኻ ስጥሓዮ።
ቶማስ፦ ማማ ደኣ ባዕላ እንድያ እያ እትሰጥሓልና።
ሰይተቦ (ብቝጥዓ)፦ ከምኡ ብምግባራ፡ ስንፍና እያ እትምህረካ ዘላ።
ኣብ ክንዲ ኸምኡ ምባል፡ ከምዚ ዚስዕብ ምባልዶ ኣይምሓሸን፧
ሰይተቦ (ብህድኣት)፦ ኣሃ፡ ከምኡ ድዩ። ኣብዚ ግና፡ ባዕልና ኢና እንሰጥሕ።
ኣብቲ ደቅኻ ምስቲ ኻልኣይ ወላዲ ዘሕልፉሉ ግዝያት፡ ካልእ መደባት ኣይተውጽእ። (ማቴዎስ 7:12) መደባትካ ኸተተዓራሪ እንተ ዘይክኢልካ፡ ብዛዕባኡ ንደቅኻ ቕድሚ ምንጋርካ፡ ነቲ ኻልኣይ ወላዲ ኣፍቅዶ።
ነዚ ፈትኖ፦ ምስ ናይ ቀደም በዓል ቤት እዛ ናይ ሕጂ መጻምድትኻ፡ ወይ ምስ መጻምድቲ እታ ናይ ቀደም በዓልቲ ቤትካ ኽትራኸብ ከለኻ፡ ነዚ ዚስዕብ ነጥብታት ዕየየሉ።
ናብኡ እናጠመትካ፡ ፍሽኽ በል። ብዘረባኻ ዀነ ብገጽካ ወይ ብኣእዳውካ ኸም ዘይተገደስካሉ ዜርኢ ምልክት ኣይተርኢ።
ነቲ ሰብ ስሙ ጠቒስካ ሰላም በሎ። ንኣብነት፡ “ጆን፡ ከመይ ውዒልካ” በል።
ብዙሓት ሰባት እንተ ኣሊኹም፡ ነቲ ሰብ ኣብቲ ምይይጥ ኣሳትፎ።
ርክብ 2፦ ኣባጽሕ ወሉዳት
ኣብታ ስተፕ ዎርስ ዘርእስታ መጽሓፍ ከም እተገልጸ፡ ሓንቲ ሰበይቲ፡ ሰብኣያ ናብ ኣባጽሕ ደቁ ኸም ዚውግን፡ ደቁ ዜጋፍዕዋ ምዃኖም ከኣ ከም ዘይእመነሉ ኣማረረት። “ውልዕ እዩ ዚብለኒ” በለት። እቲ ምስቶም ኣባጽሕ ውሉዳት ዘሎካ ርክብ ንሓዳርካ ምእንቲ ኸይዘርጎ፡ እንታይ ክትገብር ምኸኣልካ፧
ዓወት ንምርካብ፦ ደንጋጺ ኹን። መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ነፍሲ ወከፍ፡ ጥቕሚ ኻልእ ደኣ እምበር፡ ጥቕሚ ርእሱ ኣይድለ” ይብል። (1 ቈረንቶስ 10:24) ነቶም ካልኦት ስምዒቶም ክትርድኣሎም ፈትን። ብጹሓት ደቂ መጻምድትኻ፡ ፍቕሪ ወላዲኦም ከይስእኑ ይፈርሁ ይዀኑ። ወይ ከኣ ንዓኻ ብምቕባሎም፡ ነታ ቐዳመይቲ ስድራ ቤቶም ከም ዝጠለምዋ ዀይኑ ይስምዖም ይኸውን። እቶም ወለዲ ኸኣ እቶም ቈልዑ እንተ ተወቒሶም፡ ከም ዚርሕቕዎም ኰይኑ ይስምዖም ይኸውን።
ደቂ መጻምድትኻ፡ ብግዲ ኸም ዚቐርቡኻ ኽትገብር ኣብ ክንዲ እትፍትን፡ በብቕሩብ ከም እትቀራረቡ ግበር። ብሓፈሻ ኺርአ ኸሎ፡ ንሓደ ሰብ ናይ ሓቂ ፍቕሪ ንኼርእየካ ኸተገድዶ ወይ ጸቕጢ ኽትገብረሉ ምፍታን ጥበባዊ ኣይኰነን። (መሃልየ መሃልይ 8:4) ስለዚ፡ ምስ ደቂ መጻምድትኻ ኽትቀራረብ ምስ እትደሊ፡ ሚዛናዊ ኣተሓሳስባ ኣማዕብል።
ኣብ እትግፍዓሉ እዋናት እውን ከይተረፈ፡ ንዅሉ እቲ ዝሓሰብካዮ ወይ እተሰምዓካ ነገራት ኣይትደርጕሓዮ። (ምሳሌ 29:11) ዘረባኻ ምቍጽጻር እንተ ኣጸጊሙካ፡ ከምቲ እቲ ንጉስ እስራኤል ዝነበረ ዳዊት ዝጸለዮ ጸሎት ጸሊ። ንጉስ ዳዊት፡ “ጐይታየ፡ ንኣፈይ ቀፊር ግበረሉ፡ ደገ ኸናፍረይ ሐሉ” ኢሉ ጸለየ።—መዝሙር 141:3።
ኣብታ እቶም ቈልዑ ዝዓበዩላ ቤት ክትነብር እንተ ወሲንካ፡ እቶም ቈልዑ ነታ ቤት ኣዝዮም ዚፈትውዋ ምዃኖም ክትርኢ ኸለኻ ኺገርመካ ይኽእል እዩ። ኣብቲ ቤት፡ ብፍላይ ከኣ ኣብቲ ናይ ቀደም ክፍልታቶም ብዙሕ ለውጥታት ከይትገብር ተጠንቀቕ። ናብ ካልእ ገዛ ንኽትቅይሩ እውን ክትሓስበሉ ትኽእል ኢኻ።
ነዚ ፈትኖ፦ እቶም ኣባጽሕ ደቂ መጻምድትኻ ወትሩ ዘየኽብሩኻ ወይ ዚንዕቁኻ እንተ ዀይኖም፡ ንመጻምድትኻ ስምዒትካ ግለጸሉ፡ ነቲ ዚህቦ ሓሳባት ከኣ ተጠንቂቕካ ስምዓዮ። መጻምድትኻ ነቶም ቈልዑ ንኪቐጽዖም ጸቕጢ ኣይትግበረሉ። ኣብ ክንዳኡስ፡ ንሓድሕድኩም ከም እትረዳድኡ ጥራይ ግበር። ብዛዕባ እቲ ዅነታት “ሓደ ሓሳብ” እንተ ኣልዩኩም፡ ንኸተመሓይሽዎ ሓቢርኩም ክትዓይዩ ትኽእሉ ኢኹም።—2 ቈረንቶስ 13:11።
ርክብ 3፦ ኣዝማድን ፈተውትን
ኣብ ካናዳ እትነብር ሜሮን እትብሃል ሰይተቦ፡ “ወለደይ መብዛሕትኡ ግዜ ንወደይ ውህበት ይህብዎ ነበሩ፣ ንደቂ ሰብኣየይ ግና ሂቦምዎም ኣይፈልጡን እዮም። ሽዑ ንሕና ባዕልና ኽንክሕሶም ንፍትን እኳ እንተ ዀንና፡ ሓድሓደ ግዜ ግና ካብ ዓቕምና ንላዕሊ እዩ ዚዀነና።”
ዓወት ንምርካብ፦ ነታ ሓዳስ ስድራ ቤትካ ኣቐድም። ንኣዝማድካን ንፈተውትኻን ብዛዕባ እቲ ምስታ ሓዳስ ስድራ ቤትካ ዝገበርካዮ ውዕል ንገሮም። (1 ጢሞቴዎስ 5:8) ኵሎም ኣዝማድካን ፈተውትኻን ነታ ሓዳስ ስድራ ቤትካ ብሓንሳእ ኬፍቅርዋ ትጽቢት ክትገብር ዘይትኽእል እኳ እንተ ዀንካ፡ እሩማት ኪዀኑን ሚዛኖም ኪሕልዉን ክትሓትቶም ትኽእል ኢኻ። ብዘይካዚ፡ እቶም ቈልዑ ዕሽሽ እንተ ተባሂሎም፡ ክሳዕ ክንደይ ኪህሰዩ ኸም ዚኽእሉ ግለጸሎም።
ንወለዲ እቲ ናይ ቅድም መጻምድትኻ፡ ምስ ደቅኻ ርክብ ከም ዚህልዎም ግበር። ሱዛን ዝስማ ኣብ ዓዲ እንግሊዝ እትነብር ኣደ ኸምዚ በለት፦ “እቲ ናይ መጀመርታ ሰብኣየይ ምስ ሞተ፡ ድሕሪ 18 ወርሒ ተመርዓኹ፣ ወለዱ ግና ነቲ ኻልኣይ ሰብኣየይ ንኪቕበልዎ ኸቢድዎም ነይሩ እዩ። ብዝያዳ ምስ ቀርብናዮም፡ እቶም ቈልዑ ኸም ዚድውሉሎም ምስ ገበርና፡ ስለቲ ዚገብሩልና ደገፍ ድማ ከነመስግኖም ምስ ጀመርና፡ ርክብና ተመሓየሸ።”
ነዚ ፈትኖ፦ ነቲ ኣብ ርክብኩም ዝያዳ ጸገም ዚፈጥር ፈታዊ ወይ ዘመድ መን ምዃኑ ኣለሊ እሞ፡ ንስኻን መጻምድትኻን ምስቲ ሰብ ንዘሎኩም ርክብኩም ብኸመይ ከተመሓይሽዎ ኸም እትኽእሉ ተመያየጡ።
ምስቶም ካብ ስድራ ቤትካ ወጻኢ ዘለዉ ሰባት ዘሎካ ርክብ፡ ኣብ ስድራ ቤትካ ጸገም ኪፈጥር ይኽእል እዩ። ንምኽሪ ቕዱሳት ጽሑፋት ኣብ ግብሪ እንተ ኣውዒልካዮ ግና፡ ስድራ ቤትካ ኽትባረኽ እያ። ከመይሲ፡ መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ቤት ሳላ ጥበብ ይህነጽ፡ ሳላ ምስትውዓል ከኣ ይጸንዕ” እዩ ዚብል።—ምሳሌ 24:3።
^ ሕ.ጽ. 3 ገሊኡ ስማት ተቐዪሩ እዩ።
^ ሕ.ጽ. 4 ካልእ ዓይነት ጸገማት ምስ ዜጋጥመካ ብኸመይ ክትሰግሮ ኸም እትኽእል ተወሳኺ ሓበሬታ ኽትረክብ እንተ ደሊኻ፡ ኣብታ “ሰክረትስ ኦቭ ሳክሰስፉል ስተፕፋሚልስ” (ሰይተቦ ወይ ሰብኣይ ኣደ ዘለወን ስድራ ቤታት ንኺዕወታ ዚሕግዘን መፍትሕ) ዘርእስቱ ገበር ዘለዋ ናይ ሚያዝያ 2012 ሕታም ንቕሑ! (ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እትሕተም) ርአ።
^ ሕ.ጽ. 8 እቲ ናይ ቀደም መጻምድትኻ ዜፈራርህ ወይ ዚጓዳእ እንተ ዀይኑ ግና፡ ምእንቲ ድሕነት ስድራ ቤትካ ኢልካ ጽኑዕ ደረት ክትገብረሉ ኣሎካ።
ንርእስኻ ኸምዚ ኢልካ ሕተታ፦
ምስቲ ናይ ቀደም በዓል ቤት እዛ ናይ ሕጂ መጻምድተይ ብዝያዳ ኽረዳዳእ ዝኽእል ብኸመይ እየ፧
ኣዝማድን ፈተውትን ከይተፈለጦም ንስድራ ቤትና ምእንቲ ኸይዘርግዋ፡ ብኸመይ ክንሕግዞም ንኽእል፧

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
1ኪሪስቶሴ ዛሎ ኬኤዚንቴ፥ ቤርታሳ ዔርዚፆ ሃሺ ሚርጌና ዔርዛ ዔርዚፆ ባንሢ ኑ ዓኣዾም፤ ፓሡዋ ማዾ ማዔ፥ ጎሜ ቡኡፂሢ ዛላና ፆሲ ጉሙርቂሢ ዛላና ጊንሣ ኑ ሺሪ ሺሪ ዒዞ ዒንሢም ኬኤዛዓኬ። 2ዬያጉዲ ዋኣሢ ማስቲሢ ዛላ፥ ኪሪስቶሴ ጉሙርቃ ዓሶ ዑጻ ኩቺ ጌሥሢ ዛላ፥ ሓይቄ ዓሶኮ ዔቂሢ ዛላ፥ ፆሲ፡ ናንጊና ዎጋንዳ ዎጎ ዛሎ ላሚ ዒንሢም ኑ ኬኤዛኒ ኮይሱዋሴ። 3ፆሲ ጌዔቴ ዬያ ኑ ማዻንዳኔ። 4ጉሙርቂፆ ሃሺ፥ ፆሲ ጎይፃፓ ኬስኬ ዓሶ ላሚ ፆሲ ባንሢ ማሃኒ ዳንዳዒንቱዋያኬ፤ ዬያቶም ሃያኮ ቤርታ ፖዒ ፖዔያኬ፤ ሃሣ ዔያታ ጫሪንጫፓ ዒንጊንታ ዒንጊፆዋ ዔኪ ዛጌያ፥ ዓያኖ ጌኤዦናኣ ዎላ ፔቴ ማዔያኬ፤ 5ሓሣ ዔያታ ፆሲኮ ኮዦ ቃኣሎና ሃጊ ሙካንዳ ዓጮኮ ዎልቆ ዛጊ ዔሬያኬ፤ 6ዬያ ቢያ ዛጌስካፓ ጉሙርቂፆ ሃሺ፥ ኬስኬ ዓሶ ላሚ ጊንሣ ፆሲ ባንሢ ማሃኒ ዳንዳዒንቱዋሴ፤ ዓይጎሮ ጌዔቴ ዔያታ ፆሲኮ ናዓሢ ላሚ ጊንሣ ሱፂ፥ ዒዛኮ ቶኦኪያ ባይዚሳሢሮኬ። 7ሚርጌ ዎዴ ዒዞይዳ ዋርቃ ዒሮ ዑሽካያ፤ ሃሣ ዒዞ ጎሽካሢም ኮይሳ ባኣዚ ባቃልሳያ ማዔ ሳዔሎ ፆሲ ዓንጃኔ። 8ዓንጊሢና ጋውዲና ባቃልሳ ሳዔላ ጋዓንቴ ፓሣ ባኣዚ ባኣያ ጉሪ ማዓንዳኔ፤ ሃሣ ዒዛ ጋዳንቂንታኒያ ዑኬኔ፤ ጋፒንፃ ዒዞኮ ታሚና ሚቺንቲ ማዓንዳኔ። 9ዒጊኖንሢዮቴ! ዎዚ ኑ ያዺ ጌዔቴያ ዒንሢኮ ዻቂንቶና ዎላ ዒንሢም ዒንጊንቴ ኮሺ ባኣዚ ዓኣሢ ኑ ዔራኔ። 10ፆሲ ፒዜ ዎጋያታሢሮ ቤርታ ማዔቴያ ሓሢ፡ ዒዛም ዱማዼ ዓሶ ናሽኪ፥ ዒዛ ሱንፆሮ ዒንሢ ማኣዴ ማኣዲፆ ዒ ዋሊንዱዋሴ። 11ዒንሢ ቢያሢ ሃጊ ማዓንዳ ዎዞ ጌሢ ካፓ ባኮ ዴንቃንዳያ ሄላንዳኣና ዒንሢ ዶዲ ማዻ ማዾ ጋፒንሢ ሄሊሲ ማዻንዳጉዲ ኑ ኮዓኔ፤ 12ኑ ኮዓሢ፡ ጉሙርቂሢና ጊቢ ዳንዳዒሢና ዶዲ ሃጊ ማዓንዳ ዎዛ ማሂ ዔያቶም ዒንጊንቴ ባኮ ዴንቄ ዓሶጉዲ ማዖም ጌዒ ማዓንዳኣፓዓቴም ዋይዜ ባኮ ዑኬና ዔኩዋ ዓሲ ዒንሢ ማዓንዳጉዲቱዋሴ። 13ፆሲ ዓብራሃሜም ሃጊ ማዓንዳ ዎዞ ዒንጋ ዎዶና ዒ ሜሌ ዔኤሊ ጫኣቃንዳ ባኣዚ ባኣሢሮ ፔና ዔኤሊ፦ 14“ጎኔና ታ ኔና ዓንጃንዳኔ፤ ኔኤኮ ዜርፆዋ ታ ሚርጊሻንዳኔ” ጌዒ ጫኣቄኔ። 15ዓብራሃሜ ጊቢ ዳንዳዒ ካፒ፥ ዒዛም ዒንጊንታንዳኔ ጌይንቲ ሃጊ ማዓንዳ ዎዛ ማሂ ኬኤዚንቴ ባኮ ዴንቄኔ። 16ዓሲ ጫኣቃዖ ፔ ጊዳፓ ዑሣ ባሼ ማዔ ባኣዚ ዔኤሊ ጫኣቃኔ፤ ዔያታ ጫኣቃ ጫኣቁማ ዔያቶ ባኣካ ዓኣ ጌኤዞ ጎናሳሢሮ ዔያቶኮ ማርማሢ ጋፓኔ። 17ዬኖ ጎይጾ ፆሲ፡ ጌዔ ባኮ ሺርሺ ላኣሙዋያ ማዔሢ ዔርዛኒ ሃጊ ማዓንዳ ዎዞ ዴንቃ ዓሶም ዬያ ዎዞ ጫኣቁሞና ጎናሴኔ። 18ፆሲ ፔቴታዖ ሉኡቁዋያኬ፤ ዒዚ ላምዖ ዬንሢ ላኣሚንቱዋ ባኮንሢና ኑኡኮ ቤርታ ሃጊ ዓኣ ዎዞ ኑ ዴንቃኒ ዒዛ ባንሢ ዓኣሺንቲ ጌሌ ዓሶ፥ ኑም ዼኤፒ ዶዱሞ ዒዛፓ ዴንቃንዳጉዲ ኑና ማሄኔ። 19ዬይ ሃጋኣ ዎዛ ኑኡኮ ናንጎ ዓጊፁዋያ ማሃ ጉሙርሳ ቱርቱሪኬ፤ ዬይያ፡- ጎኦቦና ዓፒሎ ጊዴና ዓኣዺ ጌኤዦ ማኣሮኮ ጋራ ዓኣ ጋሮ ጌላኔ። 20ዬያ ጌኤዦ ማኣሮ ዬሱሴ ሜልኬፃዲቄጉዲ፥ ቄኤሴ ማዒ ዶኦሪንቲ ኑ ዛሎሮ ቤርታዺ ቄኤሴኮ ቢያ ዑሢ ማዒ ናንጊና ማዻኒ ዒኢካ ጌሌኔ።
Copyright
Learn More


text:
እታ ኣብ ሰራጵታ ዝነበረት መበለት፡ ሳላ እምነታ ተባሪኻ
ሓንቲ ድኻ መበለት ነቲ ሓደ በይኑ ዝዀነ ውሉዳ ሓቘፈቶ። ኣዝዩ ደንጽይዋ ነበረ። ከመይሲ፡ ቅድሚኡ ነዊሕ ኣብ ዘይጸንሕ እዋን፡ ሞይቱ ኸሎ ኣብ ኣእዳዋ ኣንቢራቶ ነይራ እያ። ድሕርዚ ግና፡ ነቲ ዝተንስአ ወዳ ረኣየቶ፡ ፍሽኽ ኢሉ ኺጥምታ ኸሎ ኸኣ ተገረመት። እቲ ኣብ ቤታ ዚሓድር ጋሻ፡ “ርኣዪ፡ ወድኺ ህያው ኰይኑ” በላ።
እቲ ትንሳኤ እቲ፡ ኣስታት 3,000 ዓመት ይገብር እዩ ተፈጺሙ። ነዚ ታሪኽ እዚ፡ ኣብ 1 ነገስት ምዕራፍ 17 ኸተንብቦ ትኽእል ኢኻ። እቲ ጋሻ፡ ኤልያስ እቲ ናይ ኣምላኽ ነብዪ እዩ ነይሩ። እታ ኣደኸ መን እያ ነይራ፧ ኣብ ሰራጵታ እትነብር፡ ስማ ዘይተጠቕሰ መበለት እያ ነይራ። ትንሳኤ ወዳ፡ ሓደ ኻብቲ ኣብ ህይወታ ዝረኣየቶ ንእምነታ ብዝያዳ ዜደልድል ፍጻመታት እዩ ነይሩ። ብዛዕባኣ ምስ እንምርምር፡ ኣዝዩ ኣገዳሲ ነጥብታት ክንመሃር ኢና።
ኤልያስ፡ እምነት ዘላታ መበለት ረኸበ
የሆዋ ኣብ ግዝኣት እቲ እኩይ ንጉስ እስራኤል ዝነበረ ኣከኣብ፡ ድርቂ ኼምጽእ ወሲኑ ነበረ። ኤልያስ ብዛዕባ እዚ ድርቂ እዚ ምስ ኣወጀ፡ ኣምላኽ ንኤልያስ ካብ ኣከኣብ ሓብኦ፣ ኳዃት፡ እንጌራን ስጋን ከም ዜምጽኡሉ ብምግባር ከኣ ብተኣምራዊ መገዲ ይምግቦ ነበረ። ድሕሪኡ፡ የሆዋ ንኤልያስ፡ “ተንስእ እሞ ናብ ሰራጵታ ናይ ሲዶና ኺድ፡ ኣብኣውን ተቐመጥ። እንሆ፡ ኣብኣ ሓንቲ መበለት ሰበይቲ ኽትምግበካ አዚዘ አሎኹ” በሎ።—1 ነገ. 17:1-9።
ኤልያስ ኣብ ሰራጵታ ምስ በጽሐ፡ ሓንቲ ድኻ መበለት ዕንጨይቲ ኽትኣሪ ኸላ ረኣየ። ‘እታ እትምግበኒ መበለት፡ እዚኣ ደዀን ትኸውን፧ ኣዝያ ድኻ ኽነሳ፡ ከመይ ገይራ እያ እሞ ኽትምግበኒ፧’ ኢሉ ብምሕሳብ ተጠራጢሩ ኪኸውን ዚኽእል እኳ እንተ ነበረ፡ ምስታ ሰበይቲ ኺዘራረብ ጀመረ። “በጃኺ ዝሰትዮ ሒደት ማይ ብኣቕሓ ጌርኪ ኣምጽእለይ” ድማ በላ። ማይ ከተምጽእ ኢላ ኽትከይድ ከላ ኸኣ፡ ኤልያስ፡ “በጃኺ ብኢድኪ ቝራስ እንጌራ ኣምጽእለይ” በላ። (1 ነገ. 17:10, 11) እታ መበለት፡ ነቲ ጋሻ ማይ ምሃቡ ኣየጨነቓን፡ እንጌራ ኽትህቦ ግና ጸጊምዋ እዩ።
ከምዚ ድማ በለቶ፦ “ህያው እግዚኣብሄር [“የሆዋ፡” NW] ኣምላኽካ እዩ፡ ኢለ ብጀካ ሸልገት ሓርጭ ኣብ ዕትሮ፡ ሒደት ዘይቲ ኣብ መቐርሰሚቶ፡ እንጌራስ የብለይን፡ እኔኹ ኸኣ ክልተ ዕጨይቲ እአሪ አሎኹ፡ አትየ ድማ ንኣይን ንወደይን ክስንክቶ እሞ በሊዕናዮስ ክንመውት ኢና።” (1 ነገ. 17:12) ካብዚ እንታይ ክንመሃር ንኽእል፧
እታ መበለት፡ ኤልያስ ንኣምላኽ ዚፈርህ እስራኤላዊ ኸም ዝዀነ ትፈልጥ ነይራ እያ። “ህያው የሆዋ ኣምላኽካ እዩ” ምባላ፡ ነዚ ዚሕብር እዩ። ብዛዕባ ኣምላኽ እስራኤል እተወሰነ ፍልጠት ዘለዋ ትመስል እኳ እንተ ነበረት፡ ንየሆዋ፡ “ኣምላኸይ” ክሳዕ ምባል ዜብጽሕ ፍልጠት ግና ኣይነበራን። ኣብ ሰራጵታ ናይ ሲዶና እያ እትነብር ነይራ። ሰራጵታ በታ ኸተማ ፊንቄኣውያን ዝነበረት ሲዶና እትመሓደር ንእሽቶ ኸተማ ነይራ ኽትከውን ትኽእል እያ። ተቐማጦ እዛ ኸተማ እዚኣ፡ ኣምለኽቲ በዓል ነይሮም ኪዀኑ ይኽእሉ እዮም። ይኹን እምበር፡ የሆዋ ኣብዛ ሰበይቲ እዚኣ ጽቡቕ ነገር ርእዩ ነይሩ እዩ።
እታ ኣብ ሰራጵታ እትነብር ዝነበረት ድኻ መበለት፡ ኣብ ማእከል ኣምለኽቲ ጣኦት እኳ ትነብር እንተ ነበረት፡ እምነት ነይራታ እያ። ስለዚ፡ የሆዋ፡ እታ ሰበይትን ነብዪ ኤልያስን ምእንቲ ኺጥቀሙ ኢሉ፡ ንኤልያስ ናብኣ ለኣኾ። ካብዚ እንረኽቦ ጠቓሚ ትምህርቲ ኣሎ።
ካብቶም ኣብ ሰራጵታ ዚነብሩ ዝነበሩ ኣምለኽቲ በዓል፡ ብስነ ምግባር ምሉእ ብምሉእ ዘይተበላሸዉ ሰባት እውን ነይሮም እዮም። የሆዋ ንኤልያስ ናብዛ መበለት እዚኣ ምልኣኹ፡ ነቶም ንዕኡ ዘየገልግልዎ፡ ቅኑዕ ድራኸ ግና ዘለዎም ሰባት ከም ዜስተብህለሎም ዚሕብር እዩ። “ኣብ ኵሉ ህዝቢ፡ ንኣምላኽ ዚፈርሆን ቅኑዕ ዚገብርን፡ ብእኡ ቕቡል እዩ።”—ግብ. 10:35።
ኣብ ክልኻ ምስታ ኣብ ሰራጵታ ዝነበረት መበለት ዚመሳሰሉ ኽንደይ ሰባት ኣለዉ፧ እዞም ሰባት እዚኦም፡ ብተጣበቕቲ ናይ ሓሶት ሃይማኖት እተኸብቡ እኳ እንተ ዀኑ፡ ዝሓሸ ነገር ንኺረኽቡ ሃረር ይብሉ ይዀኑ እዮም። ብዛዕባ የሆዋ ብዙሕ ፍልጠት ዘይብሎም፡ ወይ ከኣ ምንም ዘይፈልጡ ኪዀኑ ይኽእሉ እዮም። ስለዚ፡ ናብ ንጹህ ኣምልኾ ንኺመጹ ሓገዝ የድልዮም እዩ። ንኸምዚኣቶም ዝኣመሰሉ ውልቀ ሰባት ትደልዮምን ትሕግዞምንዶ ኣሎኻ፧
‘ቅድም ንዓይ ንእሽተይ ቅጫ ሰንክትለይ’
ኤልያስ ነታ መበለት እንታይ ክትገብር ከም ዝሓተታ እሞ ተጠንቂቕና ንሕሰበሉ። እታ መበለት፡ ንዓኣን ንወዳን ዚኸውን ምግቢ ምስ ሰርሐት፡ በሊዖምዎ ኸም ዝሞቱ ነጊራቶ ነይራ እያ። ኤልያስከ እንታይ እዩ ኢልዋ፧ “ኣይትፍርሂ፡ ኪዲ፡ ከምቲ ዝበልክዮ ግበሪ፡ ቅድም ግና ንኣይ ካብኡ ንእሽቶ ቕጫ ሰንኪትኪ ኣምጽእለይ፡ ድሕሪኡ ድማ ንኣኽን ንወድኽን ሰንክቲ። እግዚኣብሄር ኣምላኽ እስራኤል ከምዚ ይብል አሎ እሞ፤ ክሳዕ እታ እግዚኣብሄር ንምድሪ ዝናም ዜዝንመላ መዓልቲ ሓርጭ ካብ ዕትሮ ኣይውዳእን፡ እቲ ዘይቲውን ካብ መቐርሰሚቶ ኣይጐድልን።”—1 ነገ. 17:11-14።
ሓደ ሰብ ከምዚ ዝኣመሰለ ሕቶ ምስ ዚቐርበሉ፡ ‘ነታ ዘላትና ናይ መወዳእታ ምግብናስ ኣቃቢጽና ኽንህበካ፧ ተላግጽ ዲኻ ዘለኻ፧’ ይብል ይኸውን። እታ መበለት ግና ከምኡ ኣይበለትን። ብዛዕባ የሆዋ ዝነበራ ፍልጠት ውሱን እኳ እንተ ነበረ፡ ንኤልያስ ስለ ዝኣመነቶ፡ ከምቲ ዝበላ ገበረት። ዓብዪ ናይ እምነት ፈተና እዩ ኣጋጢምዋ ነይሩ። ጥበባዊ ውሳነ ድማ እያ ገይራ።
ኣምላኽ ነታ ድኻ መበለት ኣይሓደጋን። ልክዕ ከምቲ ኤልያስ እተመባጽዖ፡ የሆዋ ነቲ ሒደት ምግባ ኸም ዚብርክት ገበሮ እሞ፡ እቲ ድርቂ ኽሳዕ ዚሓልፍ ንኤልያስን ነታ መበለትን ንወዳን መገቦም። እወ፡ “ከምቲ ቓል እግዚኣብሄር ብኤልያስ እተዛረቦ፡ እቲ ሓርጭ ካብ ዕትሮ፡ እቲ ዘይቲውን ካብ መቐርሰሚቶ ኣይጐደለን።” (1 ነገ. 17:16፣ 18:1) እታ ሰበይቲ ኣሉታዊ ምላሽ ሂባ ነይራ እንተ ትኸውን፡ እቲ በቲ ሒደት ሓርጫን ዘይታን ገይራ እትስንክቶ ቕጫ፡ ከምቲ ዝበለቶ ናይ መወዳእታ ምግባ ምዀነ ነይሩ። ንሳ ግና ብእምነት ስጕምቲ ወሰደት፡ ብየሆዋ ተኣመነት፡ ቅድም ከኣ ንኤልያስ መገበቶ።
ካብዚ ጸብጻብ እዚ፡ ኣምላኽ ነቶም እምነት ዜርእዩ ሰባት ከም ዚባርኾም ኢና እንመሃር። ንጽህናኻ ዚፍትን ነገር ኬጋጥመካ ኸሎ እምነት እንተ ኣርኢኻ፡ የሆዋ ኺሕግዘካ እዩ። ንፈተናኻ ምእንቲ ኽትዋጽኣሉ፡ ዓርክን ምንጪ ውህበትን ዕቝባን ኪዀነልካ እዩ።—ዘጸ. 3:13-15።
ዛዮንስ ዎችታወር፡ ብ1898 ካብ ታሪኽ እታ መበለት እዚ ዚስዕብ ትምህርቲ ኽንረክብ ከም እንኽእል ሓቢራ ነበረት፦ “እታ ሰበይቲ ንኽትእዘዝ እትድርኻ እምነት ስለ ዘርኣየት፡ ጐይታ በቲ ነብዪ ገይሩ ብምሕጋዝ ኣኽቢሩዋ እዩ፣ እምነት እንተ ዘይተርኢ ነይራ ግና፡ እምነት እተርኢ ኻልእ መበለት ምተረኽበት ነይራ። እዚ ኣባና እውን ዚውዕል እዩ። ጐይታ ኣብ ህይወትና፡ ንእምነትና ዚፍትን ኵነታት ኬጋጥም ይፈቅድ እዩ። እምነት እንተ ኣርኢና ኽንባረኽ ኢና፣ እንተ ዘየርኢና ግና ኣይክንባረኽን ኢና።”
ፍሉይ ፈተናታት ኬጋጥመና ኸሎ፡ ካብ ቅዱሳት ጽሑፋትን ካብቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተመስረተ ጽሑፋትናን መምርሒ ኸነናዲ ኣሎና። ሽዑ፡ ንምቕባሉ ኣዝዩ ኸቢድ ይኹን ብዘየገድስ፡ ምስ መምርሒ የሆዋ ተሰማሚዕና ስጕምቲ ኽንወስድ ይግባእ። ምስቲ፡ “ብምሉእ ልብኻ ብእግዚኣብሄር ተአመን፡ ኣብ ልቦናኻ ኣይትጸጋዕ፡ ኣብ ኵሉ መገድኻ ንእኡ ሕሰብ፡ ንሱ ኸኣ ኣኻይዳኻ ኬቕንዕ እዩ” ዚብል ጥበብ ዝሓዘለ ምሳሌ ተሰማሚዕና ስጕምቲ እንተ ወሲድና ኸኣ፡ ብሓቂ ኽንባረኽ ኢና።—ምሳ. 3:5, 6።
‘ንወደይ ክትቀትል ኢኻ ዝመጻእካ’
ንእምነት እታ መበለት ካልእ ፈተና እውን ኣጋጢምዋ እዩ። ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ ከምዚ ይብል፦ “ኰነ ድማ፡ ድሕሪ እዚ ነገር እዚ ወዲ እታ ሰበይቲ ሐመመ። እቲ ሕማሙ ኸኣ ትንፋሱ ኽሳዕ ዚሰአን በርትዖ። ሽዑ ንሳ ንኤልያስ፤ ኣታ ናይ ኣምላኽ ሰብ፡ ንኣይን ንኣኻንሲ እንታይ ኣራኸበና፧ ሓጢኣተይ ከተዘክር ወደይውን ክትቀትል ኢኻ ዝመጻእካ፡ በለቶ።” (1 ነገ. 17:17, 18) እዚ ብምረት እተዘርበ ቓላት እንታይ ትርጕም እዩ ነይርዎ፧
እታ ሰበይቲ ንሕልናኣ ዚርብሽ ሓጢኣት ድያ ዘኪራ፧ ሞት ወዳ መለኮታዊ መቕጻዕቲ ኸም ዝዀነ፡ ኤልያስ ከኣ ሞት ንኼምጽእ ብኣምላኽ ከም እተላእከ ድያ ሓሲባ፧ መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ኢላ ኸም ዝሓሰበት ዘይነግረና እኳ እንተ ዀነ፡ እታ መበለት ንኣምላኽ ኣይወቐሰቶን።
ኤልያስ ብሞት ወዲ እታ መበለትን በቲ እታ መበለት እተዛረበቶ ቓላትን ኣዝዩ ሰምቢዱ ኪኸውን ኣለዎ። ከመይሲ፡ ኣብ መሪር ሓዘን ክትወድቕ ዝኸኣለት ብሰንኩ ኸም ዝዀነ እያ ተዛሪባ። ኤልያስ ነቲ ሬሳ ተሰኪሙ ናብቲ ደርቢ ደየበ። ሽዑ፡ ዓው ኢሉ፡ “ዎ እግዚኣብሄር ኣምላኸይ፡ ነዛ ኣነ ምስኣ ብግሽነት ዝነብር ዘሎኹ መበለት ወዳ ብምቕታልዶ ኽፉእ ገበርካያ፧” በለ። እቲ ነብዪ፡ ኣምላኽ ነታ ለዋህን ተቐባሊት ጋሻን ዝዀነት መበለት ተወሳኺ መከራ ኸተሕልፍ እንተ ፈቒዱ፡ ስም የሆዋ ኺንቀፍ ከም ዚኽእል ስለ ዝሓሰበ፡ “ዎ እግዚኣብሄር ኣምላኸይ፡ በጃኻ፡ ነፍሲ እዚ ቘልዓ ናብ ውሽጡ ምለሳ” ኢሉ ለመነ።—1 ነገ. 17:20, 21።
“ርኣዪ፡ ወድኺ ህያው ኰይኑ”
የሆዋ ይሰምዕ ነይሩ እዩ። እታ መበለት ንነብዪኡ ዜድልዮ ብምሃብ እምነት ኣርእያ እያ። ምናልባት፡ ኣምላኽ፡ እቲ ቘልዓ ሓሚሙ ንኺመውት ዝፈቐደ፡ ከም ዚትንስእን ትንሳኤኡ ንዚመጽእ ወለዶታት ተስፋ ኸም ዚህብን ስለ ዝፈለጠ ኪኸውን ይኽእል እዩ። ከመይሲ፡ እቲ ትንሳኤ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተመዝገበ ናይ መጀመርታ ትንሳኤ እዩ ኪኸውን ዚኽእል። ኤልያስ ንየሆዋ ምስ ለመኖ፡ የሆዋ ነቲ ቘልዓ ኣተንስኦ። ኤልያስ፡ “ርኣዪ፡ ወድኺ ህያው ኰይኑ” (NW) ምስ በለ፡ እታ መበለት እንታይ ተሰሚዕዋ ኪኸውን ከም ዚኽእል እሞ ገምቶ! ሽዑ እታ ሰበይቲ ንኤልያስ፡ “ንስኻ ናይ ኣምላኽ ሰብ ከም ዝዀንካ፡ ቃል እግዚኣብሄር ድማ ኣብ ኣፍካ ሓቂ ኸም ዝዀነ፡ ሕጂ ፈለጥኩ” በለቶ።—1 ነገ. 17:22-24።
እቲ ኣብ 1 ነገስት ምዕራፍ 17 ዘሎ ብዛዕባ እታ መበለት ዚገልጽ ጸብጻብ፡ ኣብዚ እዩ ዜብቅዕ። ነቲ የሱስ ብዛዕባ እታ መበለት ዝሃቦ ኣወንታዊ ሓሳባት ኣብ ግምት ብምእታው ግና፡ ክሳዕ ግዜ ሞታ እምንቲ ኣገልጋሊት የሆዋ ዀይና ትነብር ነይራ ኽትከውን ትኽእል እያ። (ሉቃ. 4:25, 26) ታሪኻ፡ ኣምላኽ ነቶም ንኣገልገልቱ ጽቡቕ ዚገብሩሎም ሰባት ከም ዚባርኾም ይምህረና እዩ። (ማቴ. 25:34-40) ኣምላኽ ኣብ ጽንኩር ኵነታት ንእሙናት ሰባት ዜድልዮም ከም ዚህቦም እውን የረጋግጸልና እዩ። (ማቴ. 6:25-34) ብዘይካዚ፡ እዚ ጸብጻብ እዚ፡ የሆዋ ንምዉታት ኬተንስኦም ከም ዚደልን ከም ዚኽእልን የረጋግጸልና እዩ። (ግብ. 24:15) ብርግጽ እምበኣር፡ ነታ ኣብ ሰራጵታ ዝነበረት መበለት እንዝክረሉ ብቑዕ ምኽንያት ኣሎና።


text:
መድረኽ 40ታት ምድጋም እንታይ ኣድለየ? ንረብሓ መን ከ?
መድረኽ 40ታት ምድጋም እንታይ ኣድለየ? ንረብሓ መን ከ?
ኣብ ርእሲ ሃገራዊ በዓል ቀብቢላውን ሃይማኖታውን በዓል ምግባር ናይገበን ገበን ዶ ኣይኮነን?
ህዝቢ ኤርትራ እቲ ኣብ ኣርባዓታት ዝነበረ ትሕቲ ሃገራዊ ሰሚዒታት ንሃገራዊ ቃልሱ ከዔውቶ ከምዘይክእል ስለዝተረደኤ መስዋእቲ ምብኽፋል፡ ሃይማኖታዊ፡ ኣውራጃውን ቀቢላውን ስሚዒታት ኣጥፊኡ ፡ ንኹሎም ተጻባእቱ ፡ ኣብዝተናወሐ እዋን፡ ቃልስና መሪር ኢዩ ዓወትና ግን ናይ ግድን ኢዩ ኢሉ ጨሪሑ ኣብ ዓለም መዘና ኣልቦ ቅያ ፈጺሙ ናጽነቱ ዘረጋገጸ ህዝቢ ኢዩ። ሓደ ን10 እሞ ድማ ንጸላኢ ብብረቱ ዘምበርከኸ ህዝቢ እንተሃልዩ ህዝቢ ኤርትራ ኢዩ። ምስጢር ዓወት ህዝቢ ኤርትራ እምበእር ሓድነቱ ኢዩ። ሓድነት ሓይሊ ስለ ዝኾነ ሓድነቱ ዓቂቡ ድማ ከምቲ ናጽነት ንምምጻእ መዘና ኣልቦ ጅግንነት ዝፈጸሞ፡ ሃገር ኣብ ምህናጽን ናጽነታ ኣብ ምዕቃብን ውን ታሪኽ ሰሪሑ ፡ ገና ይሰርሕውን ኣሎ። ጸላእቲ ህዝቢ ኤርትራ ግን ነዚ ጻዕራም ህዝቢ፡ ብቕልጽሙ ዘውዲ ዝደፍአ፡ ናጽነቱ ንምምንጣል ዘይፈተኑዎ ተጻቦታት የለን። ህዝቢ ኤርትራ ኣበይ ኣውራጃኻ፡ ቀቢላኻ፡ ወይከኣ ሃይማኖትካ እንታይ ኢዩ ከይተባሃሃለ ሓድነቱ ዓቂቡ ንኹሉ ፈተነታት ጸላእቲ ኣምኪኑ ኢዩ። ኣብ ከባቢና ዘሎዋ ሃገራት ምስንርኢ፡ ኩለን ብዓሌታዊ ግጭት ተሓሚሰን፡ መደባት ልምዓተን ንድሕሪት ተጎቲቱ ብሰላም ምስኣን ተሓሚሰን ንዕዘብ። ብኣንጻሩ እዛ ሓዳስ ዉልዶ ሃገርና ጎረባብትና ንልዕሊ 50ታት ነጻ ዝኾና ዘይበጽሖኦ ምዕባለ በጺሓ ፡ ብሰላም ትነብር ዘላ ሃገር ኢያ። ኣብ ኢትዮጵያ ንኣብነት፡ ዎያነ ሃብቲ ኢትዮጵያ ንምግባት መታን ንኽጥዕሞም፡ ዘተእታተዉዎ ዓሌታዊ ግጭት ካብ ዝኸፍኤ ናብ ዝሓመቐ የምርሕ ኣሎ። ኣብ ከባቢ ነገለ ቦሮና፡ ኣብ መንጎ ጉራጌን ኦሮሞን፡ ኣብ መንጎ ኦሮሞን ኣምሓራን፡ ኣብ መንጎ ብሄራት ኢትዮጵያን ጭቁን ህዝቢ ትግራይን ኣታኣታቲየሞ ዘሎዉ ዘይ ሓላፍነታዊ ዓሌታዊ ፍልልይ ህዝቢ ኢትዮጵያ ሎሚ ምፍልላይ ንረብብሑኡ ከምዘይ ኮነ ኣሚኑሉ፡ ይብድሆ ኣሎ። ከባቢ ኣዲስ ኣበባ ኩሉ ኦሮሙኛ ኢዩ ዝዛረብ፡ ኣብዚ ቦታታት ብኦሮሙኛ እንተዘይ ተዛሪብካ ጉዳይካ ከተሳልጥ ኣይትኽእል ኢኻ። ቤት ፍርዲ እንተተኸሲስካ ኦሮሙኛ ዝዛረብ ጠበቓ ክትደሊ ኣሎካ። ኦሮሙኛ ደይትዛረብ እንድሕ ኮይንካ ኣብ ኦሮሞ ዝዝረበሉ ከባቢታት ስራሕ ምርካብ ኣይከኣልን ኢዩ። ቅድሚ ዎያነ፡ ከምዚ ዓይነት ጸገም ኣይነበረን። ህዝቢ ብሰላም ኢዩ ዝነብር ነይሩ። ክፍኣት ወያነ ግን ዶብ የብሉን። ንኢትዮጵያ ብዓሌት ሓሚሶም፡ ንኤርትራ፡ ሶማሊያን ደቡብ ሱዳንንዉን ብዓሌታዊ ግጭት ንምሕማሰን ድቃስ ሲኢኖሙሉ ዘሎዉ ጉዳይ ኢዩ። ኣብ ሶማልን ደቡብ ሱዳንን ግን ተዓዊተሙሉ ኢዮም ምባል ይከእ። ሎሚ ዎያነ ሶማሊያ ከም ዉሻጠ እንዳዲኦም ይዕንድሩሉ ሎዉ። ህዝቢ ሶማሊያ ድማ ሓድነቱ ዓቂቢ ተጠቃሚ ጸጋታቱ ክንዲ ዝኸውን ብዓሌታዊ ግጨት ተሓሚሱ፡ ኣደዳ ስደትን ጥሜትን ኮይኑ ይርከብ። ክፍኣት ወያነ ግን ኣብ ሶማሊያ ዝተዓወትሉ ኣብ ኤርትራ ንምድጋሙ እዚ ዘይባሃል ፋይናንሳውን ጉልበትን ኣጥፊኦም ኢዩም። እዚ ኣይ ሰላም ኣይኩናት፡ ሞት ሑጹይ ኢዩ ኮይኑዎም ዘሎ። ብፍላይ ፋብሪካታት ትግራይ ብሰንኪ ኣይሰላም ኣይኩናት ምስ ኤርትራ ጥረነገርን መቀያየሪ ኣቑሑትን ብምስኣን ቡዙሓት ተዓጽየን ከምዘሎዋ ኢዩ ዝፍለጥ። እዚ ሕጂ ኣብ ኢትዮጵያ ተረኺቡ ዘሎ ፖታሽ እንተርኢናውን ምስ ናይ ኤርትራ ፖታሽ ክወዳደር እንተኾይኑ ብወደብ ዓሰብ ንሰደድ ክለኣኽ ኣሎዎ ማለት ኢዩ። እዚ ግን ኣብ ልዕሊ መሬትና ኮፍ ኢሎም ከሎዉ ክኸውን ክምዘይ ክእል ስለ ዝፈልጡ፡ ነታ ንምካሓላ ሓድነትና በቲኖም ክምሶማሊያ ሕጂ ድማ ደቡብ ሱዳን ንምግባርና ሃሱሳት ደቂ ሃገር ኣዋፊሮም ዝሰርሑሉ ዘሎዉ ጉዳይ ኢዩ። ኣብቲ ካብ ተጸናጸንቲ እከያት ወያን ስንክሳር መሳሪሒታቱን ኣብ ልዕሊ ኤርትራ” ዝብል ጽሑፋት፡ ሰበ ስልጣን ዎያነ ብገንዘብ መንእሰያት ካብ ኤርትራ ናብ ትግራይ ከምዘመሓላልፉ። ኣብ ትግራይ ምስ መጹ ድማ ክሳብ ሓሙሻይ ወለዶ ብምጽብጻብ በቢ ወገኖምን ከባቢኦምን ይፈላሊዩዎም ከምዝነበሩ፡ በጀካ እቲ ዝወጸ ጽሑፍ፡ ብኡ ዝሓለፉ ዜጋታት ዘረጋገጹዎ ኢዩ። በጀካ ገለ ዱኹማት ጎኒ እቶም ዝበዝሑ ሃገራዉያን ግን ህዝቢ ኤርትራ ንሓድነቱ መስዋእቲ ከምዝኸፈለ ስለዝፈልጡ፡ ግዳይ ወያነ ክኾኑ ኣይመረጹን፡ጥራይ ዘይኮነ ንልዕላውነትን ረብሓ ህዝቢ ኤርትራን ደው ኢሎም ይርከቡ። ገለ ወገነኛታት ድማ ፡ ብወያነ ተዓሲቦም ብዝተፈላለየ ሽፋን ንሓድነትና ዝፈታተን ፡ ካብ ዎያነ ዝተዋህቦም ናይ ገዛ ዕዩ፡ ንምትግባር ይፈታትኑ ኣሎዉ፡፡ እዞም ዑሱባት፡ ዎያነ ፍሉይ ስልጠና ሂቡ፡ ኣብ ሙሉእዓለም ፋሕ ኣቢሎዎም ከምዘሎ እቲ ዝወጸ ጹሑፋት ይሕብር ኢዩ። ገለ ካብ ኦም ድማ ኣብ ከተማ ሁይስቶን ይርከቡ። ህዝቢ ሁይስቶን ብሓድነቱ ዝልለ፡ ባህሉን መንነቱን ዓቂቢ ኣብ ምምጻእን፡ ምዕቃብ ናጽነት፡ ኣብ ምህናጽ ሃገር ዓቢ ግደ ዝተተጻወተን ዝጻወት ዘሎን ህዝቢ ኢዩ። ሓድነት ህዝብና ከምዕረ ዝመረሮም ገለ ዱኹማት ግን እቲ ብዎያነ ህዝብና ብትሕቲ ሃገራዊነት ንኽበታትኑ ዝተዋህቦም መልእኽቲ ክውን ንምግባር ሎሚ ብሽም ደቂ ሓደ ከባቢን ሃይማኖታዊ
እምነትን ኣብ ከተማና ተገሩ ዘይፍለጥ ፈላላይን ጎዛዛይን ብሽም ማሕበር ከስከሰ -ሰንዓፈ ዝብል ፡ ኣብ ባሕቲ መስከረም
ብዓል ከምዝገብሩ ንህዝቢ ሓቢሮም ኣሎዉ። ባሕቲ መስከረም ሓደ ካብቲ ዓበይቲ ሃገራዊ በዓልናዩ። ህዝቢ ኤርትራ ነቲ
በሰላማዊ መንገዲ ናጽነቱ ንምርካብ ዘካይዶ ዝነበረ ቃልሲ መፍቲሒ ምስ ሰኣሉ ፡ መስከረም ሓደ ኣገባብ ቃልሲ ቀይሩ፡
ብሓይሊ ብረት ጥራሕ ከምዝፍታሕ ኣሚኑ ፈላሚት ጥይት ንሓርነት ዝተኮሰላ ዕለት ሰለ ስኾነት ኣዝያ ክብርቲ ዕለት ኮይና
ንልዕሊ 50 ዓመታት ብድምቀት ዘተኸበረት ሃገራዊት በዓል ኢያ። ህዝቢ ሁይስቶን እዛ ኽብርቲ በዓልና ዓመት ዓመት
ብድምቀት ኢዩ ዘብዕላ። ለብዘበን ዉን ኣብ መዓልቱ ብድምቀት ንምብዓላ እንዳተሸባሸበ ከሎ፡ እዞም ብትሕቲ ሃገራውነት
ዝተጠላቐዩ ጸበብቲ ቀቢላዉያን ኣብ ክንዲ ምጅማር ብረታዊ ሰውራና ምስ ህዝቦም ዘብዕሉ ደይ መደይ ኢሎም መልእኽቲ
ወያነ ኣብ ግብሪ ንምውዓል፡ ቀቢላውን ሃይማኖታውን በዓል ከብዕሉ፡ ህዝቢ ከደናግሩ ይፍትኑ ኣሎዉ። ህዝቢ ሁይስቶን
ነዚ ናይ ጸበብቲ ሓንጎል (Narrow minded regionalists)፡ ብከደምቲ ዝተመወለ መደቦም ፎእእእእእ ኢሉ፡ ባሕቲ
መስከረም ብዝበለጸ ክብዕላ ከምዝኾነ ንኾሎም ፈተውትን ጸላእትን ክበርሃሎም ይግባእ። ህዝቢ ሁይስቶን ብሰላም፡
ብምክብባር፡ ብሕዉነት፡ዝነብር ፡ ይትረፍ ንኤርትራውያን ንደቂ ካልእዜጋውን ሓገዙ ዘይበቅቕ ምቑሉል ልጋስን ህዝቢ ኢዩ።
ንኸምዚ ዝበለ ህዝቢ ብቀቢላውን ሃይማኖታውን ማሕበር ኢልካ ክትጎጃጅል ምፍታን ታሪኽ ይቕረ ዘይብሎ ገበን ዩ።
ሓድነትና ብሌን ዓይንና ዩ። ሓድነትና ዋሕስ ህላውነትና ዩ። ከምዚ ዓይነት መርዛም ምፍልላይ ንህላውነትን መንነትን ደቅና
ስለዝፈታትን፡ ብጀካ ምምካቱ ኣማራጺ የለን። ግዳይ ናይዞም ብኤርትራውነቶም ዘይተኣማመኑ፡ ልኡኻት ወያነ፡ ክይንኸውን
ምጥንቃቕ ከድሊ ኢዩ። ሎሚ ማሕበር ሰንዓፈ፡ ጽባሕከ ማሕበር መንዩ ክምስረት? እዚ ሕማም ካንሰር እዚ ካብ 5
ብዘይበዝሑ ኢዩ ተበጋጊሱ ዘሎ። ብኣጉ ድማ ክጠፍእ ኣሎዎ። ኣብ ክንዲ ቀቢላዊ ማሕበር ሃገራዊ ማሕበር፡ ማሕበር
ኤርትራውያን እንተ መስሪትና ጥራሕ ኢዩ ምትሕግጋዝና ዝዓብን ፍቕርና ዝድልድልን። ሓድነትና ምስጢ ዓወትና ዩ፡ እዚ
ናይ ቀቢላዊ ማሕበራት ምምስራት ኣንጻር ረብሓ ሃገርናን ህዝብናን ብሓፈሻ፡ ብፍላይ ድማ ኣንጻር ህላውነትን መንነትን
ኣብ ስደት ዝዓብዩ ዘሎዉ ደቅናውን ስለ ዝኾነ ብኣጉኡ ንምቑጻዩ ኩሉ ደላይ ሓድነት ዜጋ ተሩኡ ከዕዝዝ ይግባእ።
በዚ ኣጋጣሚ ኣወሃሃዲት በዓላት ሽማግለ ሁይስቶን መበል 53 ምጅማር በረታዊ ሰውራና ከምቲ ኩሉ ግዜ ኣብ ሌበር ደይ
ዊክ ኤንድ (ንዕለት 31 ነሓሰ) ኣብ 9725 Bissonnet ክኽበር ምኻኑ ንኹሎም ዜጋታትናን ፈተውትን ትሕብር።
ዓወት ንሓፋሽ
ሽማግለ መኸተ ሁይስቶን
መኸተና መኸተ ህዝቢ ዩ!!!!


text:
ኣብ ዝቕፅል ወርሒ ሚያዝያ ዝካየድ ምርጫ ኣብያተ ምኽሪ ከባቢን ከተማን ከምቶም ዝሓለፉ ምርጫታት ዝተፈላለዩ ሽግራት ዘለዎ ምዃኑ ኣብቲ ምርጫ ዝሳተፉን ዘይሳተፉን ተቓዋሚ ፓርትታት ገሊፆም።ናይ ኢትዮጵያ ሃገራዊ ቦርድ ምርጫ ግን ናይቲ ምርጫ ከይዲ ኣሳታፍን ብዝተፈላለዩ መዐቀኒታት ካብቶም ዝሓለፉ ዝሓሸን እዩ ኢሉ’ሎ።
ኣብዝሓለፉ ዓመታት ዝተኻየዱ ምርጫታት ከበድቲ ሽግራት ከምዝነበሮም ዝገለፁ ተቓወምቲ ፓርትታት እቶም ሽግራት ንኸይድገሙ ንቦርድ ምርጫ ዘቕረብዎም ናይ መዘራረቢ ነጥብታት ከሰሓሕቡ ፀኒሖም እዮም።ሕቶታት ዘቕረቡ ፓርትታ እውን ካብቲ ምርጫ ንባዕሎም ኣግሊሎም ኣለው።
ናይ ኢትዮጵያዊያን ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ /ኢዴፓ/ ዝተፈላለዩ ቅሬታታት ብምቕራብ ተቓውምኡ ብምግላፅ ሓደ ተወዳዳሪ ጥራሕ ብምቕራብ ንምውድዳር ወሲኑ’ሎ።
ብቶም ፓርትታት ንዝቐረቡ ነጥብታት ዘይቕበል ሃገራዊ ምርጫ ቦርድ ኢትዮጵያ ብወገኑ ናይ ሎሚ ዘበን ከይዲ ምርጫ ዕውት እዩ ይብል።
ናብ 31 ሚሊዮን ህዝቢ ድምፂ ንምሃብ ምምዝጋቡ ዝሓበሩ ናይቲ ቦርድ ተሓጋጋዚ ኣታሓባባሪ ርክብ ህዝቢ እቶ ይስማ ጂሩ ናይ ድምፂ መውሃቢ ወረቐት ንምግዓዝ እናተሰርሐ ምዃኑን እቲ ምርጫ ብዝተፈላለዩ መዐቀኒታት ካብቶም ዝሓለፉ ዓመታት ዝሐሸን እዩ ኢሎም።
ሎም ዘበን 29 ፓርትታት ምልክት ወሲዶም ኣለው፤መብዛሕቲኦም ፓርትታት እውን ተወዳደርቶም ብኡ ልክዕ ኣመዝጊቦም ኣለው ዝነሉ ንሶም ‘’ስለዚ ብመንፅር ተሳትፎ ክንምዝኖ ከለና፣ካብ ተሳትፎ ዝመርፅ ህዝቢ፣ክንምዝኖ ከለና ኣብ 2000 ዓ/ም 26 ሚሊዮን ዝነበረ ሎሚ ከባቢ 30.6 ሚሊዮን ተመዝጊቡ ዘሎ።’’
ኣብዚ ምርጫ ዝርአ ዘሎ ተሳትፎ ፖለቲካ ፓርትታት ዝለዓለ እዩ ዝበለ ሃገራዊ ቦርድ ምርጫ ቀንዲ ተቓወምቲ ፓርትታት ካብቲ ምርጫ ወፃኢዮም እዮም ዝብል ኣበሃህላ ብጥንካረን ብድኽመትን ዝምደብ ናይ ፖለቲካ ፓርቲ የለን ክብል ይሕብር።
ኣብቲ ምርጫ ንምስታፍ ዝወሰኑ ገለ ፓርትታት ከይተረፉ ሽግራት ምህላዎም ይዛረቡ።ናይ ኢትዮጵያ ራኢ ፓርቲ ፕሬዝዳንት ኣቶ ተሻለ ሰብሮ ንደገፍቶም ምእካብ ዝኣመሰሉ መሰረታዊ መሰላት’ዃስ ከምዘይተፈቐድሎም ቅሬትኦም ገሊፆም።
ካብቲ ምርጫ ንባዕሎም ብምግላል ናይዝተኣኻኸቡ ፓርትታት ኮሚቴ ኣቦ መንበር ኣቶ ኣስራት ጣሴ’ውን ናይ ሎም ዘበን ንናይ ምርጫ ከይዲ ነቒፎም።ብርክት ዝበሉ ፓርትታት ካብቲ ምርጫ ንዓርሶም ከግልሉ ከለው ገዛኢ ፓርትን ቦርድ ምርጫን ከተሓሳስቦም ይግባእ ነይሩ ኢሎም።
ኣብዚ ናይ ሎሚ ዘበን ምርጫ ብርክት ዝበሉ ሕፁያት ዘቕረበ ኢህወዴግ እዩ።138 መናብር ኣብ ዘለዎ ናይ ኣዲስ ኣበባ ከተማ ቤት ምኽሪ 138 ሕፁያት ኣቕሪቡ’ሎ።
ኣብዚ ናይ ከተማ ቤት ምኽሪ ምርጫ ንምውድዳር ላዕለዎት ሰበስልጣን መንግስቲ ከምዝርከቡዎም ይፍለጥ።
ቀዳማዊት እመ ቤት ዝነበራ ወ/ሮ ኣዜብ መስፍን ሓዊሱ ኣብዚ ምርጫ ዝሳተፉ እንታይ ዓይነት ናይ ሓላፍነት ቦታ ከምዝሕዙ ግን ዝተረጋገፀ ነገር የለን።


text:
1ፔቴ ሓናኒያ ጎዖ ዓሲስኬያ ሳጲራ ጌይንታ ዒዛኮ ማቾስኬኖና ዎላ ሳዓ ሻንቼኔ፤ 2ማቻ ዒዛኮ ዔራንቴ ሳዖ ሻንቾና ሚኢሾይዳፓ ፓቂ፥ ዓይሲ ዔኪ ሙኪ ዳኪንቴዞንሢም ዒንጌኔ፤ 3ጴፂሮሴ ጋዓንቴ ዒዛም፦ “ሓናኒያ! ዓያኖ ጌኤዦም ኔ ሉኡቃንዳጉዲ ሓሣ ኔ ሳዖ ኔ ሻንቼ ሚኢሾኮ ዛሎ ፓቂ ዓይሳንዳጉዲ ማዼ ፃላሄ ዒና ኔኤኮ ዓይጋ ጌሌይ? 4ኔኤኒ ሳዖ ሻንቺባኣንቴ ቤርታ ኔኤሮቱዓዳ? ሓሣ ኔ ሻንቼስካፓ ሚኢሻ ኔኤሮቱዋይ? ሂዳዖ ሓያ ባኮ ዓይጋ ኔ ዒኖና ማሌይ? ኔ ሉኡቄሢ ፆሲም ማዓንዳኣፓዓቴም ዓሲምቱዋሴ” ጌዔኔ። 5ሓናኒያ ዬያ ዋዋይዛዖ ሎኦሚ ሓይቄኔ፤ ዬኖ ባኮ ዋይዜ ዓሳ ቢያ ኮሺ ዒጊጬኔ። 6ዓሲስኬንሢ ዒማና ሌዞ ዒዛኮ ሱኡዳዖ ዔኪ ዓኣዺ ዱኡኬኔ። 7ዬካፓ ኔጌንቴ ሓናኒያኮ ማቻ ዒዞ ቤዞ ሙኬኔ፤ ዓኒዳ ማዺንቴ ባኮ ጋዓንቴ ዒዛ ዔሪባኣሴ። 8ጴፂሮሴ ዒዞ ኮራ፦ “ሂንዳ ታኣም ኬኤዜ፤ ዒንሢ ሳዖ ዒንሢኮ ሻንቼሢ ሓንሢጉዴ ሚኢሼምዳ?” ጌዔኔ። ዒዛ ማሓዖ፦ “ሂዮ፥ ዬንሢጉዴ ሚኢሼምኬ” ጌዔኔ። 9ዬማና ጴፂሮሴ፦ “ ‘ፆሲኮ ዓያና ዎይታቴ ሂንዳ ኑ ዛጎም’ ጌዒ ዎዲ ዒንሢ ዎላ ጌስቴይ?” ሓይሾ ኔኤኮ ዓኒ ዱኡኪ ማዓ ዓሳ ካራ ዓኣኔ፤ ኔናኣ ሓሣ ዔያታ ዔኪ ዓኣዺ ዱኡካንዳኔ” ጌዔኔ። 10ዒዛኣ ቤዞማና ቶኮ ዴማ ዒዛኮ ሎኦሚ ሓይቄኔ፤ ዓሶንሢ ጌላንቴ ዒዛ ሓይቂ ዓኣ ጋዓዛ፥ ዔኪ ዓኣዺ ዓኒ ዱኡፖ ኮራ ዱኡኬኔ። 11ሺኢጲፆ ማኣሮ ዓሶ ቢያሢዳ፤ ሓሣ ጊንሣ ዬያ ባኮ ዋይዜ ዓሶ ቢያሢዳ ዒጊቹሞ ጌሌኔ። 12ሚርጌ ፆሲ ዎልቄና ማዺንታ ዓኪ ባኣዚና ዲቃሣ ባኣዚና ዳኪንቴዞንሢ ዛሎና ዒማና ማዺንታኔ፤ ሓሣ ኪሪስቶሴ ጉሙርቃዞንሢያ ፔቴ ዒኔና ማዒ “ሴሎሞኔ ዴማ ሃንታ፥ ዼኤፖ ዛምፓሢ” ጎዖ ቤዞይዳ ቡኪንታኔ። 13ዔያቶይዳፓ ዓቴም ጉሪ ሜሌ ዓሲ ማዔያ ፔቴታዖ ዔያቶና ዎላ ማዓኒ ጫርቂባኣሴ፤ ያዺ ማዔቴያ ዴራ ዔያቶ ቦቦንቻኔ። 14ጎዳ ጉሙርቃ ዓሶ ዓቲንቆና ላኣሎናኮ ፓይዳ ኮሺ ሚርጊ ሚርጊ ዓኣዼኔ። 15ዳኪንቴዞንሢ ዛሎና ማዺንታ ዲቃሣ ማዾሮ ጌዒ ዓሳ ዺቢ ሃርጊንቴ ዓሲ ጎይፆይዳ ኬሲ ኬሲ፥ ዛሎ ሻኣላይዳ ዛሎ ሃላሢዳ ላይሣኔ፤ ያዒ ዔያታ ማዼሢ ጴፂሮሴ ዬይና ዓኣዻኣና ዔኤዦ ሺባታዖ ፔቴ ፔቴ ዓሶ ዑፆ ሄላንዳጉዲኬ። 16ዬሩሳላሜ ኮይላ ዓኣ ካታማፓ ዓሳ ፔኤኮ ሃርጊንቴ ዓሶና ፑርታ ዓያናና ሜታዻ ዓሶ ዔኪ ሙካኔ፤ ቢያሢያ ዶርዓሢዳፓ ፖዓኔ። 17ዬያይዳፓ ዔቄያና ቄኤሶኮ ሱኡጋሢና ዒዛና ዎላ ዓኣ ሶዶቄ ዓሶ ዜርፃ ቢያ ሞርኬ ማዒ ዳኪንቴዞንሢ ዑፃ ዔቄኔ፤ ሓሣ ዔያቶ ዒናፓ ቂኢሪ፥ 18ዓርቂ ዔኪ ዴሮኮ ቱዞ ማኣራ ጌልዚ ቱኬኔ። 19ፆሲኮ ኪኢታንቻ ጋዓንቴ ዹሞና ቱዞ ማኣሮኮ ካሮ ቡሊ ዔያቶ ኬሳዖ፦ 20“ዴንዲ ሺኢጲፆ ማኣሮይዳ ዔቂ ዴሮም ሓያ ሼምፖ ቃኣሎ ቢያ ኬኤዙዋቴ” ጌዔኔ። 21ዳኪንቴዞንሢያ ዬኖ ዓይሢፆ ዔኪ ጉቴ ዓሚ ሺኢጲፆ ማኣሪ ጌላዖ ቃኣሎ ኬኤዚሢ ዓርቄኔ፤ ዒማና ቄኤሶኮ ሱኡጋሢንታ ዒዛና ዎላ ዓኣ ዓሶንታ ሓሣ ዎጎ ዎጋ ዓሶንታ ዓይሁዶ ዓሶኮ ጪሞንታ ቢያ ሙኪ ፔቴይዳ ቡኪንቴኔ፤ ዬካፓ ዳኪንቴዞንሢ ቱዞ ማኣራፓ ዴንዲ ዔኪ ሙካንዳጉዲ ዓሲ ዳኬኔ። 22ኪኢቶና ዓኣዼ ዓሶንሢ ጋዓንቴ ቱዞ ማኣሪ ዓኣዻዖ ዳኪንቴዞንሢ ዒኢካ ዴንቂባኣሴ፤ ዬያሮ ማዒ ሙካዖ፦ 23“ቱዞ ማኣሮኮ ካራ ኮሺ ዎዺንቲ፥ ካፓ ዓሳ ሓሣ ካራ ዔቂ ዓኣንቴ ኑ ዴንቄኔ፤ ቱዞ ማኣሮኮ ካሮ ኑ ቡላዖ ጋሮይዳ ፔቴታዎ ዓሲ ዴንቂባኣሴ” ጌዒ ኬኤዜኔ። 24ጌኤዦ ማኣሮ ካፓ ዓሶ ዓይሣሢና ቄኤሶኮ ሱኡጎና ዬያ ዋይዛዖ፦ “ሓይ ዓይጎ ባኣዚ ናንዳይ?” ጌዒ ዔያቶ ዛሎ ጎዖንዶ ጎይሢ ባይዜኔ። 25ዬማና ፔቴ ዓሲስኬያ ሙካዖ፦ “ዒንሢ ቱዞ ማኣራ ቱኬ ዓሶንሢ ሓይሾ ጌኤዦ ማኣሮይዳ ዔቂ ዴሮ ዔርዛኔ” ጌዒ ዔያቶም ኬኤዜኔ። 26ጌኤዦ ማኣሮ ካፓ ዓሶኮ ሱኡጋሢ ዒዛኮ ዓይሢንቲ ማዻ ዓሶና ዎላ ኔጉዋዖ ዴንዲ ዳኪንቴዞንሢ ዔኪ ሙኬኔ፤ ዔያታ ዔኪ ሙኬሢ ዎልቄናቱዋንቴ ጌሺሢናኬ፤ ያዺ ዔያታ ማዼሢ ዴራ ዔያቶ ሹቻ ዹዓንዳኔ ጌዒ ዒጊጬሢሮኬ። 27ዔያታ ዔኪ ሙካዖ ዎጎ ዎጋ ዓሶ ቤርታ ዔቂሳዛ፥ ቄኤሶኮ ሱኡጋሢ ዔያቶ ኮራ፦ 28“ዬሱሴኮ ሱንፆ ዔኤሊ ፔቴ ባኣዚታዖ ዒንሢ ዔርዙዋጉዲ ላቲ ዒንሢ ኑ ዓይሤኔ፤ ሓሢ ዒንሢ ጋዓንቴ ዬሩሳላሜ ዓጮ ቢያ ዔርዚ ሓይሾ ኩርሴኔ፤ ዒንሢ ሃና ዓሳ ዬያ ዓሢኮ ሱጉፆ ኑ ዑፃ ማሃኒ ኮዓያኬ!” ሂዚ ጌዔኔ። 29ጴፂሮሴንታ ሜሌ ዳኪንቴዞንሢንታ ማሓዖ፦ “ዓሲም ዓይሢንቲሢፓ ፆሲም ዓይሢንቲሢ ኑና ኮይሳኔ፤ 30ኑ ዓዶንሢ ፆዛሢ፡ ሚፆይዳ ዒንሢ ሱፂ ዎዼ ዬሱሴ ሓይባፓ ዔቂሴኔ፤ 31ዬይ ዬሱሴ ዒስራዔሌ ዴሮ ጎማፓ ማሓንዳጉዲና ጎሞ ዓቶም ጋዓንዳጉዲ ፆሲ ዒዛ ዓርና ሓሣ ዻቂሻያ ማሂ ፔኤኮ ሚዛቆ ዛላ ቦንቾና ጌሤኔ፤ 32ዬያ ባኮኮ ኑናንታ ፆሲ ፔም ዓይሢንታ ዓሶም ቢያ ዒንጌ ዓያኖ ጌኤዦንታ ማርካኬ” ጌዔኔ። 33ዎጎ ዎጋ ዓሳ ዬያ ዋይዛዖ ኮሺ ዻጋዺ ዳኪንቴዞንሢ ዎዻኒ ኮዔኔ። 34ጋዓንቴ ዴሮ ባኣካ ቦንቺንታያ ሙሴ ዎጎ ዔርዛ ጌማሊያሌ ጌይንታ ፔቴ ፔርሴ ዓሲስኬይ ዔቃዖ ዻካሮ ዎጎ ዎጋ ዓሶ ቤርታፓ ዳኪንቴዞንሢ ሺኢሻንዳጉዲ ዓይሤኔ። 35ዬካፓ ዎጎ ዎጋ ዓሶም፦ “ዒስራዔሌ ዓሲዮቴ! ዒንሢ ሓኖ ዓሶይዳ ዓይጎ ማዻኒ ማላቴያ ዒንሢና ኮሺ ዔሩዋቴ፤ 36ሃያኮ ቤርታ ዬያጉዲ ቴዎዳሴ ጌይንታ ዓሲ ‘ታ ዼኤፒኬ’ ጌዒ ዔቄኔ፤ ሓሣ ዒዛና ዎላ ዖይዶ ፄኤታ ዓሲ ፔቴ ማዔኔ፤ ጋዓንቴ ዬያ ዎዾም ዒዛኮ ጊንፆ ሓንታ ዓሳ ላኣሊንቲ ባይቃዛ ማሊፃ ዒዛሲያ ባይቄኔ። 37ዬካፓ ሓሣ ዴራ ፓይዲንቴ ዎዶና ጌሊላ ዓጪ ዓሲ ማዔ፥ ዪሁዳ ጎዖሢ ዔቂ ሚርጌ ዴሬ ዒዛ ጊንፆ ሃንታንዳጉዲ ማሄኔ፤ ዒዚያ ዎዺንቴኔ፤ ዒዛ ጊንፆ ሓንታ ዓሳኣ ላኣሊንቲ ባይቄኔ። 38ዬያሮ ሓሢ ታ ዒንሢም ጋዓሢ ሓንሢ ዓሶንሢዳፓ ሓኪ ዒንሢ ዔያቶ ሃሻንዳጉዲኬ፤ ዓይጎሮ ጌዔቶ ሓይ ማሊፃ ሓሣ ሃይ ማዻ ዓሲፓ ሙኬያታቶ ባይቃንዳኔ፤ 39ፆሲፓ ሙኬያ ማዔቶ ጋዓንቴ ዔያቶ ዒንሢ ባይዛኒ ዳንዳዑዋሴ፤ ፔቶ ዬይ ዒንሢኮ ፆሲና ዎላ ፑርቲሢ ማዓንዳኔ” ጋዓዛ፥ ዔያታ ጌማሊያሌኮ ዞሮ ዋይዚ ዔኬኔ። 40ዬካፓ ዔያታ ዳኪንቴዞንሢ ዔኤላዖ ጳርቂሲ ዬሱሴኮ ሱንፆ ዔኤሊ ዓሶ ዔርዙዋጉዲ ዓይሢጋፓ ዳኬኔ። 41ዳኪንቴዞንሢ ጋዓንቴ ዬሱሴ ዛሎና ቦርሲንቲታቶዋ ዔካኒ ጊኢጌያታሢሮ ዎዛዺ ዎዛዺ ዎጎ ዎጋ ዓሶ ቤርታፓ ኬስኪ ዴንዳዖ፥ 42ቢያ ኬሊ ጌኤዦ ማኣሮና ዓሶኮ ማኣሮናይዳ ሜሲሔ ማዔ፥ ዬሱሴ ዛሎ ኬኤዚፆና ኮዦ ሓይሶ ኬኤዚፆ ዔያታ ሓሺባኣሴ።
Copyright
Learn More


text:
Category:ሕክምና
ጥንሲ/ pregnancy=== ጥንሲ === ጥንሲ ዘርኢ ወዲ ተባዕታይ ምስ እንቋቈሖ ጓል ኣንስተይቲ ካብ ዝተዋሃሃደሉ ኪሳብ ህጻን ዝወለደሉ ዘሎ ከባቢ 9 ኣዋርሕ ዘጣቓለለ እዩ።
Contents
ግዜ ጥንሲ[edit | edit source]
ብሳምንታት እዩ ዝቑጸር፡፡ ጥንስቲ ክትኮንሉ እትኽእሊ እቲ ዝበለጸ ግዜ። ኣብ ፍርቂ ዑደተ-ጽግያት እዩ። እታ ዝጸግየት እንቋቑሖ ኣብ ማህጸን ክትምዕብል ካብ ዝጀመረትሉ ግዜ ጀሚሩ ክሳብ እቲ ቆልዓ ዝውለድ ዘሎ ንውሓት ግዜ ግዜ ጥንሲ ተባሂሉ ይጽዋዕ። ጥንሲ ንኣስታት 9 ኣዋርሕ ወይ 40 ሳምንታት ይጸንሕ ። ካብታ ናይ መጀመርታ መዓልቲ ናይታ ዝሓለፈት ምፍሳስ ደም ጽግያት (እቲ ሓቀኛ ጥንሲ ቅድሚ ምግጣሙ ዘሎ ከባቢ ክልተ ሳምታት)ጀሚሩ ይቑጸር። ሕርሲ ክኣ ካብታ መወዳእታ ናይ ጽግያት ደም ዝተራእየሉ ግዜ ጀሚርካ ድሕሪ 40 ሳምንታት የጋጥም። ብዙሓት ደቂኣንስትዮ ኣብ ግዜ ጥንሲ ከቢድ ጸገማት ከየጋጠመን። ጥዕና ነብሰንን ወላደንን ንምውሓስ እምብኣር እታ ኣደ እኹል ኣፍልጦ ክጸንሓ ኣገዳስነቱ ዕዙዝ እዩ።
ምልክታት ጥንሲ[edit | edit source]
ጓልኣንስተይቲ ጥንስቲ ምዃና ዘርኢ ምልክት ካብ ጓል ኣንስተይቲ ናብ ጓል ኣንስተይቲ እኳ ዝፈላለ እንተ ኾነ፡ ገለ ካብኡ ንምግላጽ ኣብተን ቀዳሞት ሰለስተ ኣዋርሕ ንግሆ ክትንስእ ከላ ዕወልወል ምባል ፡ ከምልሳ ምድላይ፡ ድኻም ምስማዕ ፡ ሽውሃታ ምዕጻው ወዘተ ክንዝርዝር ንኽእል። መብዛሕቱኡ ኣብ ኩለን ጥንሲ ከም ዘጋጥም እትፈልጥሉ ግን ግዜ ናይ ጽግያት (ናይ ኣዴታታ)ኣብ ግዝይኡ ምስዘይመጻ እዩ። ካልኦት ምልክታት ድማ ምቕንዛው ጡብ። ኣብ ከባቢ ጫፍ ጡብ ድማ ካብቲ ንቡር ንላዕሊ ኣዝዩ ዝጸለመ ሕብሪ ምህላው የጠቓልሉ፣ ካብ ኣርባዕተ ክሳዕ ሸውዓተ ወርሒ ዘሎ ጥንሲ። ንመብዛሕተን ደቂኣንስትዮ እቲ ዝመችአ ግዜ ኣብ መላእ ናይ ጥንሲ ግዚአን እዩ። ኣብዚ ግዜ እዚ ምሉእ ሓይሊ ዝስምዐን ብዙሓት ደቀንስትዮ ኣለዋ፣
መፍለጢ ጥንሲ[edit | edit source]
ኣብ ምዕቡላት ሃገራት ኣብ ገዛ ኴንካ እትጥቀምሉ መመርመሪ ጥንሲ ካብ ፋርማሲ ክትዕድግ ትኽእል ኢኻ ወይ ድማ ውሑድ ሽንቲ ማይ ንመርመራ ናብ ዶክተር ክትወስድ ይከኣል እዩ።
ዕሸል[edit | edit source]
ጥንስቲ ጓልኣንስተይቲ ካብ ራብዓይ ወይ ሓምሻይ ወርሒ ጥንሳ ጀሚሩ እቲ ዕሸል ክንቀሳቐስ ከሎ ክትሰምዕ ትኽእል እያ። ዘይ ቦካር ጓልኣንስተይቲ እዚ ነገር እዚ ኣቐዲሙ ክስምዓ ተኽእሎታት ኣሎ። ምንቅስቓስ ዕሸል ኣብ ሰሙን ዝተወሰነ ግዜ ጥራይ ክስምዓ ይኽእል እዩ ድሕሪ ቁሩብ ግዜ ግን መዓልታዊ ክስምዓ ይጅምር። ዕሸል ሸውዓተ ወርሒ ኣብ ዝገበረሉ ግዜ ከባቢ 1 ኪ.ግ ይምዘን። ኣስታት 35 ሰ.ሜ ድማ ንውሓት ይህልዎ፣ እቲ ዕሸል። ኣብዚ ግዜ’ዚ ምሉእ ብምሉእ ይምዕብል፥ ካብዚ ግዜ’ዚ ንድሓር ሕርሲ ምስዘጋጥም። መብዛሕቱ ግዜ። እቲ ቆልዓ ብህይወት ይውለድ እዩ፣ ኮይኑ ግን። እዚ ግዜ እዚ ንሕርሲ ኣዝዩ ዝቐልጠፈ ግዜ እዩ፥ ጥንስቲ ጓልኣንስተይቲ ንገዛእ ርእሳ ጽቡቕ ክንክን ክትገብር ኣገዳሲ እዩ፣ ከቢድ ነገር ኣብ ምልዓልን ልዕሊ ግቡእ ምዝርጋሕ ኣካላት ኣብ ምግባርን ክትጥንቀቕ ይግባኣ፣ ኣብ መወዳእታ ናይ ጥንሲ ግዜን። ከብዳ ኣጸቢቑ ይዓቢ፣ እታ ጓልኣንስተይቲ። ክብደት ብቐጻሊ ትውስኽ፣ ትንፋስ እውን ሕጽር ሕጽር ክብላ ይኽእል፣ እዚ ድማ እቲ ዕሸል ኣንጻር ናታ ድያፍራም ስለዝደፍኣ እዩ፣
ዕሸል ኣብ መወዳእታ ናይ ጥንሲ ኣዋርሕ ኣዝዩ ይዓቢ፣ ኣብ መወዳእታ 8ይ ወርሒ። ከባቢ 3 ኪ.ግ ይምዘን፣ ቅድሚ ሕርሲ ዘሎ ናይ መወዳእታ ወርሒ። እቲ ዕሸል ቦታ ይቕይር፥ ርእሱ ድማ ናብ ጐሎ ጓልንስተይቲ ገጹ ይገብር፣ ኩሉ ነገር ድማ ንሕርሲ ድልው ይኸውን፣ ድሕሪ ኣስታት 40 ሳምንታት ድማ እቲ ቆልዓ ይውለድ፣ ኣብ ኖርወይ እቲ ገምጋማዊ ክብደት ቆልዑ ኣብ ግዜ ሕርሲ። 3.6 ኪ.ግ እዩ፣
Pages in category "ሕክምና"
The following 13 pages are in this category, out of 13 total.


text:
ብርቂ ጕዕዞ
ዓመት ዓመት ብዓሰርተታት ኣሽሓት ዚቝጸሩ ሰባት ነቲ ኣብ ክፍለ ሃገር ኒው ዮርክ ዚርከብ ህንጻታት ቤት ጽሕፈት ጨንፈር ሕቡራት መንግስትታት ኣመሪካን ዓለምለኻዊ ቐንዲ ቤት ጽሕፈት ናይ የሆዋ መሰኻኽርን ይበጽሕዎ እዮም። እዚ ኣባይቲ እዚ፡ ቤት-ኤል ተባሂሉ እዩ ዚጽዋዕ፣ እቲ መጸውዒ ድማ ካብ እብራይስጢ እተወስደ ዀይኑ፡ “ቤት ኣምላኽ” ዚብል ትርጉም ኣለዎ። ካብ ርሑቕን ቀረባን ዚመጹ በጻሕቲ፡ ጽሑፋት ብኸመይ ከም ዚዳሎን ዕዮና ብኸመይ ከም እተወደበን ይርእዩ፡ ነቶም ኣብኡ ዜገልግሉ ፈተውቶም እውን ይበጽሕዎም እዮም። ሓደ ኣብ ቀረባ ግዜ ዝመጸ በጻሒ ግና፡ ነዚ ጕዕዞ እዚ ንምግባር ፍሉይ ቈራጽነት ኪገብር ኣድልይዎ እዩ።
ማርሰለስ ኣብ ኣንከሪጅ፡ ኣላስካ፡ ሕ.መ.ኣ ዚነብር ናይ የሆዋ ምስክር እዩ። ቅድሚ ሒደት ዓመታት ወቕዒ ኻብ ዘጋጥሞ ንነጀው ከኣ ሒደት ቃላት ጥራይ እዩ ኺዛረብ ዚኽእል። * ብብሽክለታ ስንኩላን እዩ ዚንቀሳቐስ። ኣብ መዓልታዊ ንጥፈታቱ እውን ሓገዝ የድልዮ እዩ። እዚ ጸገማት እናሃለዎ ኽነሱ፡ ናብ ቤት-ኤል ኪበጽሕ ሓያል ትምኒት ነይርዎ። ኣብ ቀረባ ግዜ፡ እዚ ትምኒቱ እዚ ሰሚሩሉ እዩ።
ንማርሰለስ ነዚ ጕዕዞ ኺገብር ዝሓገዞ ዓርኩ ኮሪ ብዛዕባኡ፡ “ኣይሕለልን እዩ” ድሕሪ ምባል፡ “ኣዘውቲሩ ሓድሽ ነገር እንተሎ ኺሓትት ይድውለለይ ነይሩ። ማርሰለስ ‘እወ’ ወይ ‘ኣይፋል’ ካብ ዚብላ ቓላት ንላዕሊ ብዙሕ ኪዛረብ ስለ ዘይክእል፡ ኪድውለለይ ከሎ ብዙሕ ሕቶታት ክሓትቶ ነይሩኒ” ይብል። ዝርርቦም ድማ ከምዚ ዚስዕብ ይመስል ነይሩ፦
“ክመጸካ ዲኻ ደሊኻ፧”
“ኣይ።”
“ንሓኪም ክድውለልካ ዲኻ ደሊኻ።”
“ኣይ።”
“ብዛዕባ ናብ ቤት-ኤል እንገብሮ ጕዕዞ ዲኻ ኽትፈልጥ ደሊኻ፧”
“እወ።”
“ድሕሪኡ፡ ንጕዕዞ ንገብሮ ዘለና ምድላዋት ኣበይ በጺሑ ኸም ዘሎ እገልጸሉ። ሸቶኡ ኺወቅዕ ምርኣየይ ብዙሕ ኣሐጒሱኒ እዩ።”
ማርሰለስ ነዚ ጕዕዞ እዚ ንምግባር ብዙሕ ዕንቅፋታት ሰጊሩ እዩ። ኣታዊኡ ድሩት ብምዃኑ፡ ነቲ ናብ ኒው ዮርክ 5,400 ኪሎ ሜተር ዚወስድ ጕዕዞ ንምሽፋን ንኽልተ ዓመት ቈጢቡ እዩ። ስንክልና ስለ ዘለዎ ድማ፡ ኪሕግዞ ዚኽእል መጋይሽቲ ኺረክብ ነይርዎ። ኣብ መወዳእታ ኸኣ፡ ነቲ ጕዕዞ ንምግባር ካብ ሓኪሙ ፍቓድ የድልዮ ነይሩ እዩ፣ ነዚ ፍቓድ እውን ነታ በረራ ኺገብረላ እተመደበት መዓልቲ ሒደት መዓልትታት ኪተርፋ ኸሎ እዩ ረኺብዎ።
ማርሰለስ ናብ ኒው ዮርክ ምስ በጽሐ፡ ኣብ ብሩክሊንን ፓተርሰንን ዎልኪልን ብሰብ እናተገልጸሉ ዑደት ገይሩ። ዓበይቲ ሓተምቲ ማካይን፡ መጻሕፍትን መጽሓፍ ቅዱሳትን ኪሓትማ ርእዩ፡ ብዛዕባ ኣወዳድባ እቲ ዕዮ እውን ብዙሕ ፈሊጡ እዩ። “መጽሓፍ ቅዱስን መለኮታዊ ስምን” ዚብል ምርኢትን “ንስም የሆዋ ዚዀኑ ህዝቢ” ዚብል ምርኢትን እውን ርእዩ እዩ። እዚ ኺገብር ከሎ እውን፡ ምስ ብዙሓት ተፋሊጡ እዩ። ብሓቂ ብርቂ ጕዕዞ እዩ ነይሩ!
ብዙሓት ሰባት ነቲ ኣብ ቤት-ኤል ዝገበርዎ ዑደት ኪገልጹ ምስ ዚሕተቱ፡ ቃላት ከም ዚሓጽሮም እዮም ዚገልጹ። እቲ ናብ ቤት-ኤል ዝገበሮ ምብጻሕ፡ ዚኽሕስ እንተ ነይሩ ንማርሰለስ ሕቶ ምስ ቀረበሉ ግና፡ በተን ኪዛረበን ዚኽእል ቃላት ገይሩ፡ “እወ። እወ። እወ!” ኢሉ መሊሱ።
ናብ ቤት-ኤል ዚግበር ጕዕዞ፡ ከምቲ ንማርሰለስ ዘተባብዖ፡ ንዓኻን ንስድራ ቤትካን እውን ዜተባብዕ ኪኸውን ይኽእል እዩ። በጻሕቲ ናብቲ ኣብ ብዘላ ዓለም ዚርከብ ኣብያተ ጽሕፈት ጨንፈር እንተ መጺኦም፡ ሓንጐፋይ ኢልና ኢና እንቕበሎም። እሞ ደኣ ስለምንታይ መጺእካ ዘይትበጽሓና፧
^ ሕ.ጽ. 3 እዛ ዓንቀጽ እዚኣ ኽትዳሎ ኸላ፡ ማርሰለስ ብ19 ግንቦት 1914 ዓሪፉ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ቤት-ኤል እንታይ እዩ፧
ቤት-ኤል ፍሉይ ዕላማ ዘለዎ ዜደንቕ ቦታ እዩ። ብዛዕባ እቶም ኣብኡ ዜገልግሉ ብዝያዳ ፍለጥ።
ኣብ ቤት ጽሕፈት ጨንፈር ናይ የሆዋ መሰኻኽር እንታይ ይግበር፧
በጻሕቲ ኣብ ዝዀነ ይኹን ኣብያተ ጽሕፈት ጨንፈርና ኺበጽሑ ይኽእሉ እዮም። ከምኡ ንኽትገብር ንዕድመካ።


text:
[audioplayer file=”http://sallina.com///audio/Tintane-Zena /tintane zena 15-09-2016 EDITED.mp3″]
“ቅዋም 1997 ክጸድቕ ከሎ እዚ ሕጂ ካብ 60 ክሳብ 70 ሚኢታዊት ኣብ ኤርትራ ዝነብር ዘሎ መንእሰይ ወለዶ ዝተሳተፈሉ ስለዘይነበረ፡ ምስኡ ዝጠዓዓም ቅዋም ንምንዳፍ ኣድላይ ኮይኑ ረኺብናዮ ኣለና”። እዚ ፓለቲካዊ ኣማኻሪ መላኺ ኢሳይያስ የማነ ማንኪ ምስ ሬድዮ ጀርመን ኣብ ዝገበሮ ቃለ መሕተት ዝበሎ’ዩ ነይሩ።
ሰላም ወሰናይ ክቡራትን ክቡራንን ሰማዕቲ ማሕበረሰባዊት ሬድዮ ድምጺ ወጋሕታን ተኸታተልቲ መርበብ ሓበሬታ ወጋሕታ ሳሊናን ከመይ ቀኒኹም።
ብየማነ ገብረኣብ (ማንኪ) ዝምራሕ ጉጅለ ልኡኽ ምልካዊ ኢሳይያስ ኣብ ጀርመን ዑደት ስራሕ ድሕሪ ምፍጻሙ፡ ማንኪ ምስ ሬድዮ ጀርመን ኣብ ዝገበሮ ቃለ መሕተት ካብ ክውንነት ዝረሓቐ መልሲ ሂቡ ነይሩ። ንሎሚ ሓሙስ 15 መስከረም 2016 ክትንተን ሓሪናዮ ዘለና ርእሲ ጉዳይ ድማ ኣብ ዙርያ እዚ ዘድሃበ ክኸውን ‘ዩ።
————————————///////////————————————
ብኩራት ቅዋም፡ ስእነት ቅርዑይ ምሕደራ፡ ውልቀ ምልክነት፡ ምምዋል ግብረ ሽበራን ምዝራግ ሰላም ጎረባብትን ገለ ምልካዊ ጉጅለ ኢሳይያስ ካብ ዝኽሰሰሎም ጉዳያት ‘ዮም።
ቅዋም 97 ናብ ተግባር ክሽረፍ፡ ስልጣን ንህዝቢ ክርከብ፡ ዜጋታት ክምረጹን ክመርጹን፡ ቅርዑይ ምሕደራ ክሰፍን ሃገራዊ ኣገልግሎት ዝብል ስም ዝሓዘ ወታሃደራዊ ጊላነት ገደብ ክግበረሉ ሓቲቶም ብምልካዊ ጉጅለ ኢሳይያስ ሓቒቖም ዝተረፉ ወገናትና’ውን ብዙሓት ‘ዮም።
እቲ ሓቂ ከምዚ እናሃለወ ግን ኢሳይያሳውያን ቃለ እምነት ሂቦም ኣይፈልጡን።
ካብቲ ሃንዳሲ ክፉእ ነገራት ዝኾነ መላኺ ኢሳይያስ ጀሚሩ ክሳብ እቶም ትሕቲኡ ዘለው ሰበስልጣን ኢና በሃልቲ ንሓቂ ካብ ዘለዎም ጽልኢ፡ ንሓሶት ከዳምቑ ድቃስ ወሲዱዎም ከም ዘይፈልጥ ብዙሓት ይስማምዕሉ።
ኩሎም ንምባል ዝከኣል ‘ዃ እንተኾነ፡ ካብ እመት ስድሪ ኣላታ ከም ዝበሃል ግን ኣማኻሪ መላኺ ኢሳይያስ ምዃኑ ዝንገረሉ የማነ ገብረኣብ ካብቶም ካልኦት ንላዕሊ ብክሕደትን ሓሶትን ተጠላቕዩ ከም ዘሎ ይእመነሉ።
ኣብ ቀረባ መዓልትታት የማነ ማንኪ ምስ ሬድዮ ጀርመን ኣብ ዝገበሮ ቃለመሕተት፡ ነቲ ኣብ ባይታ ዘሎ ክውንነት ብግልባጡ’ዩ ክገልጾ ፈቲኑ።
ኣብ 97 ዝጸደቐ ቅዋም ክሳብ ሕጂ ኣብ ተግባር ኣይወዓለን ንምንታይ ተባሂሉ ዝተሓተተ የማነ ማንኪ፡ ቅዋም ዘለወን ሃገራት ምስቲ ቅዋመን ዝሳነ ተግባር የብለንን። ኣብ 97 ዝጸደቐ ቅዋም ነዚ ሕጂ ኣብ ኤርትራ ዝነብር ዘሎ ካብ 60 ክሳብ 70 ሚአታዊት ህዝቢ ኤርትራ ዝሽፍን መንእሰይ ወለዶ ዘሳተፈ ኣይነበረን ስለዚ ክኽለስ ኣለዎ። ክብል ቅድሚ ሕጂ ምስ ዝተዛረቦ ቃል ዝጋጮ መግለጺ ሂቡ።
ቅድሚ ገለ ዓመታት ኣቢሉ የማነ ገብረኣብ ኣብ ወጻኢ ንዝርከቡ ዜጋታት ሰሚናር ኣብ ዝሃበሉ ኣጋጣሚ ካብ ዜጋታት ብዛዕባ ምትካል ህዝባዊ መንግስቲ፡ መስርሕ ምርጫን ተግባራውነት ቅዋምን ዝምልከቱ በዳህቲ ሕቶታት ካብ ተሳተፍቲ ቀሪቦምሉ ነይሮም።
ኣቶ የማነ ገብረኣብ ዝሃቦ መልሲ ግን ምስዚ ሕጂ ዝበሎ ፈጺሙ ዝሳነን ዝጠዓዓምን ኣይነበረን።
ካብ ሓቂ ርሒቕካ ዝወሃብ መግለጺ ኣብ ሓደ ርእሰ ጉዳይ ዝተፈላለየ ምዃኑ ካብ ተሃራራሚ መግለጽታት የማነ ማንኪ ምርዳእ ከም ዝከኣል ምስክርነት ኣየድልየናን።
ካልእ ኣብ ጉዳይ ብዙሕነት ሰልፍታት ኣመልኪቱ ኣቶ የማነ ነታ ሬድዮ ኣብ ዝሃቦ መብርሂ ሓያሎ ሃገራት ኣፍሪቃ ድሕሪ ናጽነተን ብዙሕነት ሰልፍታት ኣፍቂደን ዝድለ ውጽኢት ኣየመዝገባን፡ ብሓደ ሰልፋዊ ሰልፊ ክዕወታ ‘ውን ኣይረኣናን መጨበጢ ዘይብሉ ተገላባጢ መርገጺኡ ኣነጺሩ።
ካብ መግለጺ የማነ ማንኪ ተሞርኪሶም ርእይቶኦም ዝሃቡ ተንተንቲ ፓለቲካ ኣቶ የማነ ንክልቲኡ ስልቲ ካብ ነቐፈን ዘይደገፈን ጉጅልኡ እንታይ ዓይነት ስርዓት ከም ዝኽተል ንምርድኡ ዘጸግም ጉጅለ ምዃኑ መርኣያ’ዩ ኢሎም።
ንጉዳይ ምምላስ ዝምድና ኤርትራን ኢዮጵያን ናብ ንቡር ኩነታት ኣመልኪቱ ንዝቐረበሉ ሕቶ ‘ውን የማነ ማንኪ ኣብ ኢትዮጵያ ንህዝቡ ዝሓስብ ምስ ጎረባብቱ ስኒት ዘለዎ መንግስቲ ምስ ዝትከል ጥራሕ’ዩ ክብል ኣብ ዝሃቦ መልሲ’ውን እቶም ተንተንቲ ርእይቶኦም ኣንቢሮም’ዮም።
ንሳቶም ኣብ ርእይቶም ንህዝቡ ጨፍሊቑ፡ ብማእሰርቲ ብመቕተልቲ፡ ብገደብ ኣልቦ ጊላነት፡ ዘህልቕ፡ ምስ ኩለን ጎረባብቲ ዝተናኸሰ፡ ኣብ ውሽጡ ኣሸበርቲ ሓቒፉ ሰላም እዚ ዞባ ዝዘርግ ዘሎ ባዕሉ ጉጅለ ህግደፍ ምዃኑ ብምጥቃስ መግለጺ የማነ ማንኪ ቁም ነገር ኣልቦ’ዮ ኢሎም።


text:
ገበር
ውጥረት ንምቍጽጻር ዚሕግዝ መገድታት
“ልክዕ ከምዛ ኣብ ዕንክሊል ሸንኰለል እትብል፡ ኣብ እትበጽሖ ግና ዘይብላ ኣንጭዋ ኸም ዝዀንኩ እዩ ተሰሚዑኒ። መብዛሕትኡ ግዜ፡ ኣብ መዓልቲ 16 ሰዓት እየ ዝሰርሕ ነይረ፡ ሳሕቲ እንተ ዘይኰይኑ ድማ ኣብ ቀዳመ ሰንበት እውን ኣዕሪፈ ኣይፈልጥን እየ ነይረ። ጓለይ ምስ ደቀሰት ጥራይ ስለ ዚርእያ፡ እሓርቕ ነይረ። ብሰንኪ ውጥረት እሓምም ነይረ እየ።”—ካሪ፡ ፊንላንድ።
እቲ ንናካሪ ዘጋጠሞ ተመክሮ፡ ካብ ናይ ካልኦት ብዙሕ እተፈልየ ኣይኰነን። ኣብ ዩናይትድ ኪንግደም ዚርከብ ትካል ግብረ ሰናይ ጥዕና ኣእምሮ ኸም ዝገለጾ፡ ብሰንኪ ውጥረት፡ ካብ 5 እንግሊዛውያን ሰራሕተኛታት 1፡ ኣብ እዋን ስራሕ፡ ኣካላዊ ሕማም ይሓምም፣ ብሰንኪ እቲ ኻብ ቍጽጽር ወጻኢ ዝዀነ ጸቕጢ ድማ ካብ 4 ሰራሕተኛታት 1፡ ኣብ እዋን ስራሕ ይበኪ። ኣብዚ ቐረባ ግዜ ኣብ እተራእየ ቝጠባዊ ምንቍልቋል፡ ቍጽሪ እቲ ንፈውሲ ጭንቀት እተኣዘዘ መድሃኒት ብዘይ መጠን ወሲኹ እዩ።
እንታይ እዩ ውጥረት ኣምጺኡልካ፧
ስግኣት—ብዛዕባ ገንዘብ ወይ ብዛዕባ ኻልእ
ሓይልኻ ዚጽንቅቕ ተደጋጋሚ ንጥፈታት
ግርጭት
ዜሰቅቕ ፍጻመታት
ውጥረት እንታይ ኣስዒቡልካ፧
ሕማም
ስምዒታዊ ድኻም
ጸገም ድቃስ
ጭንቀት
ዘይምስምማዕ
ውጥረት ነቲ ኣብ ኣካላትካ ዘሎ ዜደንቕ መስርሕ የንቀሳቕሶ እዩ። እዚ መስርሕ እዚ ምስቲ ሓደጋ ኼጋጥም ከሎ ምላሽ ዚህብ ጕጅለ ሕክምና ኺመሳሰል ይኽእል እዩ። ውጥረት ንእስትንፋስካን ንትርግታ ልብኻን ንጸቕጢ ደምካን ከም ዚውስኽ ዚገብር ሆርሞናት የመንጩ። ብዘይካዚ፡ እተሓዝአ ዋህዮታት ደምን ግሉኮዝን ናብ ደምካ ኸም ዚውሕዝ ይገብር። እዚ መልሰ ግብሪ እዚ፡ ነቲ ጠንቂ ውጥረት ዝዀነ ነገራት ንኽትቈጻጸሮ እዩ ዜዳልወካ። እቲ ጠንቂ ውጥረት ምስ ሓለፈ ኸኣ፡ ኣካላትካ ናብ ንቡር ኪምለስ ይኽእል እዩ። እቲ ጠንቂ ውጥረት እንተ ዘይተኣልዩ ግና፡ ሕዱር ጭንቀት ወይ ውጥረት ይሕዘካ። ስለዚ፡ ንውጥረት ብኸመይ ከም እትቈጻጸሮ ምፍላጥካ ንኣካላዊ ዀነ ንኣእምሮኣዊ ጥዕናኻ ኣገዳሲ እዩ።
ውጥረት ምቍጽጻር
ውጥረት ንባዕሉ ጐዳኢ እዩ ማለት ኣይኰነን። ማሕበር ሳይኮሎጂ ኣመሪካ ኸምዚ በለ፦ “ንሰብ ዜጋጥሞ ውጥረት፡ ምስቲ እተወጠረ ገመድ ቫዮሊን ኪመሳሰል ይኽእል እዩ። እቲ ገመድ ብዙሕ እንተ ዘይተወጢሩ፡ ዜሰልክን ባህ ዘይብልን ሙዚቃ እዩ ዚስማዕ። ኣመና እንተ ተወጢሩ ድማ፡ ዚውጭጭ ሙዚቃ ይስማዕ። ኣብ ህይወትና እውን ውጥረት እንተ በዚሑ ሞት ኬስዕበልና፡ ብመጠኑ እንተ ዀይኑ ግና ንህይወት ከም እነስተማቕራ ኺገብረና ይኽእል እዩ። እቲ ጕዳይ፡ ንውጥረት ኣብ ምቍጽጻር ዜተኵር እዩ።”
ካልእ ኪሕሰበሉ ዜድሊ ኸኣ፡ ሰባት እተፈላለየ ባህርይ እዩ ዘለዎም፡ ደረጃ ጥዕናኦም እውን ይፈላለ እዩ። ስለዚ፡ ንሓደ ሰብ፡ ውጥረት ዜስዕበሉ ነገር፡ ንኻልእ ሰብ ግና ኣየስዕበሉን ይኸውን። ምስናይዚ ግና፡ ብሰንኪ እቲ ተደጋጋሚ ዝዀነ ንጥፈታትካ፡ ክትዘናጋዕ እንተ ዘይክኢልካ ወይ ዘይተሓስበ ዅነታት ኬጋጥመካ ኸሎ ኽትፈትሖ እንተ ዘይክኢልካ ውጥረት ኣጋጢሙካ ኪኸውን ይኽእል እዩ።
ገሊኦም ሰባት ካብ ሕዱር ውጥረት ምእንቲ “ኺገላገሉ” ኢሎም፡ ኣልኮላዊ መስተ፡ ሓሽሽ፡ ወይ ትንባኾ የዘውትሩ። ካልኦት ከኣ ዘይንቡር ኣመጋግባ ይኽተሉ፡ ወይ ከኣ ንግዜኦም ኮፍ ኢሎም ተለቪዥን ወይ ኮምፕዩተር ኣብ ምርኣይ የሕልፍዎ። እዚ ልማድ እዚ፡ ነቲ ቐንዲ ሽግር የጋድዶ ደኣ እምበር፡ ኣይፈትሖን እዩ። ንውጥረት ብዕዉት መገዲ ኽንቈጻጸሮ እንኽእል ደኣ እሞ ብኸመይ ኢና፧
ሓያሎ ሰባት ነቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ግብራዊ ምኽሪ ብምትግባር ንውጥረት ኪቈጻጸርዎ ኽኢሎም እዮም። እሞኸ እዚ ፍቱን ዝዀነ ጥበባዊ ምኽሪ ኺሕግዘካ ይኽእል ድዩ፧ ነዛ ሕቶ እዚኣ፡ በዚ ኣብ ታሕቲ ቐሪቡ ዘሎ ልሙድ ዝዀነ ኣርባዕተ ጠንቂ ውጥረት ጌርካ መርምራ።
1 ስግኣት
ምሉእ ብምሉእ ብዘይስግኣት ኪነብር ዚኽእል ሰብ የለን። መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ንዅሎም ጊዜን ኣጋጣምን ይመጾም” እዩ ዚብል። (መክብብ 9:11) ንዚስምዓካ ስግኣት ብኸመይ ኢኻ ኽትቈጻጸሮ እትኽእል፧ ነዚ ዚስዕብ ርእይቶታት ፈትኖ።
ንሓደ እሙን ኣባል ስድራ ቤትካ ወይ ፈታዊኻ ምስጢርካ ኣካፍሎ። መጽናዕቲ ኸም ዚሕብሮ፡ ፈተውቲ ዚህብዎ ደገፍ፡ ወትሩ ኻብቲ ብሰንኪ ውጥረት ዚመጽእ ሕማም ይከላኸል እዩ። እወ፡ ከምቲ መጽሓፍ ቅዱስ እውን ዚብሎ፡ “ፈታዊ ንዅሉ ጊዜ የፍቅር፡ ሓው ድማ ንጸገማ ይውለድ” እዩ።—ምሳሌ 17:17።
ኬጋጥም ኣብ ዚኽእል ኣሉታዊ ነገራት ጥራይ ኣይተተኵር። እዚ ኣተሓሳስባ እዚ፡ ንሓይልኻ ኻብ ምጽንቃቕ ሓሊፉ ኻልእ ፋይዳ የብሉን። ደሓር ድማ፡ ከምቲ ዝፈራህካዮ ኸየጋጥም ይኽእል እዩ። መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ጽባሕ ናይ ርእሳ ጭንቀት ኣለዋ እሞ፡ ብዛዕባ ጽባሕ ኣይትጨነቑ። ንመዓልቲ ኽፍኣታ ይኣኽላ” ዚብል ጥበባዊ ምኽሪ ይህበና።—ማቴዎስ 6:34።
ነቲ ጸሎት ዘለዎ ሓይሊ ተጠቐመሉ። መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ቀዳማይ ጴጥሮስ 5:7፡ “ንሱ [ኣምላኽ] ይሓልየልኩም እዩ እሞ፡ ንዅሉ ጭንቀትኩም ናብኡ ደርብይዎ” ይብል። ኣምላኽ ውሽጣዊ ሰላም ብምሃብ ከም ዚሓልየልና የርኢ እዩ። ብዘይካዚ፡ ነቶም ኣብ እዋን ሽግር ምጽንናዕን ደገፍን ንኺረኽቡ ብቕንዕና ናብኡ ዚጽልዩ ሰባት ከም ‘ዘይጥንጥኖም’ መረጋገጺ ሂቡና ኣሎ።—እብራውያን 13:5፣ ፊልጲ 4:6, 7።
2 ተደጋጋሚ ንጥፈታት
ዕረፍቲ ዘይብሉ ተደጋጋሚ ዝዀነ ንጥፈታት፡ ማለት ጕዕዞ፡ ስራሕ፡ መጽናዕቲ፡ ወይ ከኣ ንቘልዑ ወይ ንኣረጋውያን ወለድኻ እትገብሮ ምክንኻን፡ ውጥረት ከም ዚውስኽ ኪገብር ይኽእል እዩ። ነዚ ንጥፈታት እዚ ኸተቋርጾ ድማ ዘይሕሰብ ኪኸውን ይኽእል እዩ። (1 ጢሞቴዎስ 5:8) እሞኸ፡ ነዚ ዅነታት እዚ ንኽትዋጽኣሉ እንታይ ክትገብር ትኽእል፧
ብመጠኑ እውን እንተ ዀነ እትዘናግዓሉ ግዜ መድብ፡ እኹል ዕረፍቲ ድማ ግበር። መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ካብ ምሉእ ሕፍኒ ምስ ጻዕርን ደድሕሪ ንፋስ ምጕያይንሲ ሓንቲ ዕሙዅቲ ምስ ዕረፍቲ ይሐይሽ” ይብል።—መክብብ 4:6።
ቀዳምነት ዜድልዮ ነገራት ስራዕ፡ ቀሊል ናብራ እውን ይሃሉኻ። (ፊልጲ 1:10) ናብራኻ ኸተቕልለሉ እትኽእል መገድታት ሕሰብ፣ ምናልባት፡ ወጻኢታትካ ወይ ኣብ ስራሕ እተሕልፎ ግዜ ኽትንኪ ትኽእል ትኸውን።—ሉቃስ 21:34, 35።
እቲ ኣቐዲሙ እተጠቕሰ ካሪ፡ ኣብ ህይወቱ ሓድሽ ለውጥታት ገበረ። “ስስዐ ዘለዎ ናብራ ህይወት እመርሕ ከም ዝነበርኩ ተገንዚበ እየ” ኸኣ በለ። ንድንኳኑ ሸይጡ፡ ኣብ ቤት ዝያዳ ግዜ ኼሕልፍ ዜኽእሎ ስራሕ ጀመረ። ኣስዒቡ ኸምዚ በለ፦ “ደረጃ ናብራና ቝሩብ ወሪዱ እኳ እንተ ዀነ፡ ሕጂ ኣነን ሰበይተይን ቀጻሊ ዝዀነ ውጥረት የብልናን፡ ምስ ስድራ ቤትናን ምስ ፈተውትናን ዝያዳ ግዜ ኸነሕልፍ ንኽእል ኢና። ነዚ ሕጂ ረኺበዮ ዘሎኹ ውሽጣዊ ሰላም፡ ምስ ዝዀነ ይኹን ኣጋጣሚታት ንግድ ክቕይሮ ኣይደልን እየ።”
3 ግርጭት
ምስ ሰባት ምግርጫው፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ስራሕ፡ ከቢድ ውጥረት ኪፈጥር ይኽእል እዩ። ከምዚ ዓይነት ጸገም እንተ ኣጋጢሙካ፡ ኪሕግዘካ ዚኽእል ሓያሎ ኣማራጺታት ኣሎ።
ሓደ ሰብ እንተ ኣሕሪቑካ፡ ክትሃድእ ፈትን። ንሓዊ፡ ነዳዲ ኣይትኽዓወሉ። ምሳሌ 15:1፡ “ልኡም ምላሽ ንቝጥዓ የህድኦ፡ ተሪር ቃል ግና ኵራ የልዕል” ትብል።
ነቲ ዘጋጠመካ ምስሕሓብ፡ ብብሕትን ብኣኽብሮትን ከተድቅሶ ብምጽዓር፡ ንመባእስትኻ ኽብረቱ ሓልወሉ።—ማቴዎስ 5:23-25።
ስምዒቱን ርእይቶኡን እንታይ ምዃኑ ንኸተስተውዕል ጽዓር። እዚ ኸምዚ ዝኣመሰለ ምስትውዓል፡ ንርእስኻ ኣብ ቦታ እቲ ሰብ ንኽትገብራ ስለ ዚሕግዘካ፡ ‘ንዅራ ደንጓዪ ይገብረካ።” (ምሳሌ 19:11) ንርእስኻ ብዓይኒ እቲ ሰብ እቲ ጌርካ ንኽትርእያ እውን ኪሕግዘካ ይኽእል እዩ።
ይቕረ ኽትብል ጽዓር። ይቕረ ምባል፡ ጽቡቕ መድሃኒት እዩ። ብ2001 እተገብረ መጽናዕቲ ኸም ዚሕብሮ፡ ‘ብሓሳባትካ ይቕረ ዘይትብል እንተ ዄንካ፡ ኣዝዩ ኽብ ዝበለ ትርግታ ልብን ጸቕጢ ደምን’ እዩ ዚፈጥር፡ ይቕረ ምባል ግና ውጥረት ይንኪ እዩ።—ቈሎሴ 3:13።
4 ዜሰቅቕ ፍጻመታት
ኣብ ካምቦድያ እትነብር ንያንግ፡ ኣብ ርእሲ ርእሲ እተፈላለየ ኸቢድ ኵነታት ኣጋጠማ። ብ1974 ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ፡ ፈንጂ ምስ ተፈንጀረ፡ ቈሰለት። ብ1975 ከኣ፡ ክልተ ደቃን ኣዲኣን ሰብኣያን ሞቱ። ኣብ ዓመተ 2000 ቤታን ንብረታን ብሓዊ ነደደ፡ ድሕሪ ሰለሰተ ዓመት፡ እቲ ኻልኣይ ሰብኣያ እውን ሞተ። ኣብቲ ግዜ እቲ፡ ርእሰ ቕትለት ክትፍጽም ደለየት።
‘ካብ ምሉእ ሕፍኒ ምስ ጻዕሪ፡ ሓንቲ ዕሙዅቲ ምስ ዕረፍቲ ይሐይሽ’
ይኹን እምበር፡ ንያንግ ነዚ መከራ እዚ ኽትጻወሮ ዜኽእላ መገዲ ረኸበት። ንሳ እውን ከም ካሪ፡ መጽሓፍ ቅዱስ መርመረት፣ ካብቲ ዝቐሰመቶ ትምህርቲ ኣዝያ ስለ እተጠቕመት፡ ካልኦት እውን ምእንቲ ኺጥቀሙ፡ ንሳ እውን ብግዲኣ፡ ግዜኣ ወፍያ ንሰባት ክትሕግዝ ጀመረት። ታሪኻ፡ ነቲ ብ2008 ብብሪጣናውያን ተመራመርቲ እተገብረ መጽናዕቲ እዩ ዜዘኻኽረና። ብመሰረት እቲ መጽናዕቲ፡ ‘ሓደ ኻብቲ ኻብ ውጥረት ንኽትገላገል ዚሕግዘካ መገዲ፡ ንኻልኦት ሰባት ገለ ነገር ምሃብ እዩ።’ እቲ ነዊሕ እዋን ኣቐዲሙ እተጻሕፈ መጽሓፍ ቅዱስ እውን ነዚ ምኽሪ እዚ እዩ ዚህብ።—ግብሪ ሃዋርያት 20:35።
ንያንግ ንመጻኢ ብዚምልከት፡ እተረጋገጸ ብሩህ ተስፋ እውን ረኺባ እያ። እዚ ተስፋ እዚ፡ ኵሉ ጸገማት ደቂ ሰብ ተወጊዱ፡ ኣብ መላእ ምድሪ፡ “ብዝሒ ሰላም ኪህሉ” ምዃኑ ዚገልጽ እዩ።—መዝሙር 72:7, 8።
ናይ ሓቂ ተስፋን እታ ኣብ ህይወት ንዜጋጥም ውጥረት ንምቍጽጻር እትሕግዝ ጥበብን ኣዝየን ክቡራት እየን። ክልቲአን ከኣ፡ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እየን ዚርከባ። ብሚልዮናት ዚቝጸሩ ሰባት ካብዚ ኽቡርን ፍሉይን መጽሓፍ እዚ ይጥቀሙ ኣለዉ። ንስኻ እውን ክትጥቀም ትኽእል ኢኻ።


text:
ምዕራፍ ክልተ
እቲ ኣምላኽ ዝሃበና መጽሓፍ ቅዱስ
መጽሓፍ ቅዱስ ካብ ዝዀነ ይኹን ካልእ መጽሓፍ ፍሉይ ዝዀነ ብኸመይ እዩ፧
መጽሓፍ ቅዱስ ንብሕታዊ ጸገማትካ ኽትዋጽኣሉ ኺሕግዘካ ዚኽእል ብኸመይ እዩ፧
ነቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ተመዝጊቡ ዘሎ ትንቢታት ክትኣምኖ እትኽእል ስለምንታይ ኢኻ፧
1, 2. መጽሓፍ ቅዱስ ካብ ኣምላኽ እተዋህበና ዜደንቕ ውህበት ኪብሃል ዚከኣል ብኸመይ እዩ፧
ካብ እትፈትዎ ዓርክኻ ፍሉይ ውህበት እተቐበልካሉ እዋንዶ ትዝ ይብለካ፧ ሽዑ ተሓጒስካ ጥራይ ዘይኰነስ፡ ልብኻ እውን ተተንኪፉ ኪኸውን ኣለዎ። ከመይሲ፡ ሓደ ውህበት ብዛዕባ እቲ ወሃቢ ዜመሓላልፈልካ መልእኽቲ ኣለዎ። እዚ ድማ ነቲ ዕርክነት ኣኽቢሩ ኸም ዚርእዮ እዩ ዚሕብረካ። ፈታዊኻ ሓሲቡ ውህበት ስለ ዝሃበካ፡ ከም ዘመስገንካዮ ዜጠራጥር ኣይኰነን።
2 መጽሓፍ ቅዱስ ከኣ ኣምላኽ ዝሃበና ውህበት እዩ፣ ነዚ እውን ብሓቂ ኸነማስወሉ ኣሎና። እዚ ፍሉይ መጽሓፍ እዚ ብርእስና ኽንፈልጦ ዘይንኽእል ዝነበርና ነገራት እዩ ዚገልጸልና። ንኣብነት፡ ብዛዕባ ኣፈጣጥራ እቲ ኸዋኽብቲ ዝመልኦ ሰማያት፡ ብዛዕባ ምድሪ፡ ከምኡ እውን ብዛዕባ እቶም ቀዳሞት ሰብኣይን ሰበይትን ይነግረና። ኣብ ህይወትና ዜጋጥመና ጸገማትን ጭንቀትን ክንዋጽኣሉ ዜኽእለና ዜተኣማምን ስርዓታት ዝሓዘ እዩ። ኣምላኽ ብኸመይ ዕላማኡ ኸም ዚፍጽምን ኣብ ምድሪ ዝሓሸ ዅነታት ብኸመይ ከም ዜምጽእን ይገልጸልና። መጽሓፍ ቅዱስሲ ኣየ ኸመይ ዝበለ ዜደንቕ ውህበት ኰን እዩ!
3. የሆዋ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ምድላዉ እንታይ እዩ ዚሕብረና፧ እዚ ልቢ ዚትንክፍ ዝዀነኸ ስለምንታይ እዩ፧
3 መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ እቲ ወሃቢኡ ዝዀነ የሆዋ ኣምላኽ ዚገልጽ ብምዃኑ ልቢ ዚትንክፍ ውህበት እውን እዩ። ከምዚ ዝኣመሰለ መጽሓፍ ብምድላዉ ኽንፈልጦ ኸም ዚደልየና መረጋገጺ እዩ ዚዀነና። እወ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ንየሆዋ ኽትቀርቦ ኺሕግዘካ ይኽእል እዩ።
4. ብዛዕባ ዝርጋሐ መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ እዩ ዝመሰጠካ፧
4 መጽሓፍ ቅዱስ እንተ ኣልዩካ፡ በይንኻ ጥራይ ኣይኰንካን ነዚ መጽሓፍ እዚ ዝወነንካ። መጽሓፍ ቅዱስ ምሉእ ብምሉእ ወይ ብኸፊል ብኣስታት 2,600 ቋንቋ ኺሕተም ከሎ፡ በዚ ኸምዚ ድማ ንልዕሊ 90 ሚእታዊት ህዝቢ ዓለም ቀሪቡ ኣሎ። ብገምጋም ኣብ ሰሰሙን ልዕሊ ሓደ ሚልዮን ቅዳሓት ይዝርጋሕ! ብቢልዮናት ዚቝጸር ቅዳሓት ምሉእ መጽሓፍ ቅዱስ ወይ እተወሰነ ኽፋሉ ተሓቲሙ ኣሎ። ብርግጽ፡ ከም መጽሓፍ ቅዱስ ዝበለ መጽሓፍ የልቦን።
5. መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ብድራኸ መንፈስ ኣምላኽ እተጻሕፈ” ዝዀነ ብኸመይ እዩ፧
5 ኣብ ርእሲ እዚ፡ መጽሓፍ ቅዱስ “ብድራኸ መንፈስ ኣምላኽ እተጻሕፈ” እዩ። (2 ጢሞቴዎስ 3:16 ኣንብብ።) ብኸመይ፧ መጽሓፍ ቅዱስ ባዕሉ፡ “ሰባት ብመንፈስ ቅዱስ ተደሪኾም ካብ ኣምላኽ እተዛረብዎ እዩ” ብምባል ይምልስ። (2 ጴጥሮስ 1:21) ነዚ ንምብራህ፡ ሓደ ኣካያዲ ስራሕ ንጸሓፊቱ ደብዳበ ኽትጽሕፈሉ ይእዝዛ ንበል። እታ ደብዳበ ሓሳባትን መምርሒታትን እቲ ኣካያዲ ስራሕ ዝሓዘት እያ። ስለዚ፡ ናይታ ጸሓፊቱ ዘይኰነትስ ብሓቂ ናቱ ደብዳበ እያ። ብተመሳሳሊ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ናይቶም ዝጸሓፍዎ ሰባት ዘይኰነስ፡ ናይ ኣምላኽ መልእኽቲ ዝሓዘ እዩ። ስለዚ፡ ብምሉኡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ “ቓል ኣምላኽ” እዩ።—1 ተሰሎንቄ 2:13።
ንሓድሕዱ ዚሰማማዕን ልክዕን
6, 7. መጽሓፍ ቅዱስ ንሓድሕዱ ምስምማዑ ብፍላይ ዜደንቕ ዚኸውን ስለምንታይ እዩ፧
6 መጽሓፍ ቅዱስ ተጻሒፉ ኺውዳእ ልዕሊ 1,600 ዓመት እዩ ወሲዱ። ጸሓፍቱ ኣብ እተፈላለየ እዋናት ዝነበሩ ዀይኖም እተፈላለየ ዓይነት ደረጃ ህይወት ነበሮም። ገሊኦም ሓረስቶት፡ ገሊኦም ገፈፍቲ ዓሳ፡ ገሊኦም ከኣ ጓሶት ነበሩ። ነብያትን ፈረድትን ነገስታትን እውን ይርከብዎም እዮም። እቲ ጸሓፍ ወንጌል ዝነበረ ሉቃስ ሞያኡ ሓኪም እዩ ነይሩ። እዞም ጸሓፍቲ እዚኦም በበይኑ ዝዓይነቱ ህይወት ዚመርሑ እኳ እንተ ነበሩ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ግና ካብ መጀመርታ ኽሳዕ መወዳእታ ንሓድሕዱ ይሰማማዕ እዩ። *
7 እታ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እትርከብ ቀዳመይቲ መጽሓፍ፡ ጸገማት ደቂ ሰብ ብኸመይ ከም ዝጀመረ ትነግረና። እታ ናይ መወዳእታ መጽሓፍ ከኣ ምልእቲ ምድሪ ገነት ወይ ስፍራ ኣታኽልቲ ኽትከውን ምዃና ትሕብረና። ብሓፈሻ ትሕዝቶ መጽሓፍ ቅዱስ ብኣሽሓት ናይ ዚቝጸር ዓመታት ታሪኽ ይትርኽ፡ ምስ ዕላማ ኣምላኽ ከኣ ብገለ መገዲ ይተሓሓዝ። መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ንሓድሕዱ ዘለዎ ስኒት ብሓቂ ዜገርም እዩ፣ ካብቲ ኣምላኽ ዚህበና መጽሓፍ እውን ከምዚ ኢና እንጽበ።
8. መጽሓፍ ቅዱስ ብስነ ፍልጠት ልክዕነቱ ኸም ዘመስከረ ዜርኢ ኣብነታት ሃብ።
8 መጽሓፍ ቅዱስ ብስነ ፍልጠት እውን ልክዕነቱ ዝሓለወ እዩ። አረ ኣቐዲሙ እውን ሓበሬታ ዝሃበሉ እዋን ነይሩ እዩ። ንኣብነት፡ መጽሓፍ ዘሌዋውያን ንጥንታውያን እስራኤላውያን ንሕሙም ንበይኑ ብዛዕባ ምዕጻው ወይ ብዛዕባ ምውሻብ ከምኡ እውን ብዛዕባ ጽሬት፡ ሕግታት ሒዛትሎም ኣላ፣ እቶም ኣብ ከባቢኦም ዝነበሩ ኣህዛብ ግና ብዛዕባ እዚ ዋላ ሓንቲ ዚፈልጥዎ ኣይነበሮምን። ብዛዕባ ቕርጺ ምድሪ ግጉይ ኣረኣእያ ኣብ ዝነበረሉ እዋን፡ መጽሓፍ ቅዱስ ንመሬት ከባብ ኢሉ ጠቒስዋ ኣሎ። (ኢሳይያስ 40:22) ምድሪ ‘ኣብ ገለ ዘይብሉ ተንጠልጢላ’ ኸም ዘላ እውን ብልክዕ ይጠቅስ እዩ። (እዮብ 26:7) ሓቂ እዩ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ናይ ስነ ፍልጠት መምሃሪ መጽሓፍ ኣይኰነን። ኰይኑ ግና፡ ንስነ ፍልጠት ዚምልከት ጕዳያት ኪትንክፍ ከሎ ብልክዕ እዩ ዚገልጽ። ካብቲ ኣምላኽ ዚህበና መጽሓፍ ከምዚ ደይኰንናን እንጽበ፧
9. (ሀ) መጽሓፍ ቅዱስ ሒዝዎ ዘሎ ታሪኽ ልክዕን ዜተኣማምንን ምዃኑ ዜርኢ ብኸመይ እዩ፧ (ለ) ቅንዕና እቶም ጸሓፍቲ ብዛዕባ መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ይነግረና፧
9 መጽሓፍ ቅዱስ ሒዝዎ ዘሎ ታሪኽ እውን ልክዕን ዜተኣማምንን እዩ። ጸብጻባቱ ንጹር እዩ። ስማት ሰባት ጥራይ ዘይኰነስ፡ ስማት ኣቦታቶምን ኣባሓጎታቶምን እውን ይጠቅስ እዩ። * ጸሓፍቲ መጽሓፍ ቅዱስ ከምቶም መብዛሕትኡ ግዜ ስዕረት ህዝቦም ዘይጠቕሱ ዓለማውያን ጸሓፍቲ ዘይኰኑስ፡ ሓቀኛታት እዮም። ጕድለቶምን ጕድለት ህዝቦምን እውን ከይተረፈ መዝጊቦም ኣለዉ። ንኣብነት፡ ኣብታ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እትርከብ መጽሓፍ ዘሁልቍ፡ እቲ ጸሓፊኣ ሙሴ ነቲ ሓያል ተግሳጽ ዘስዓበሉ ኸቢድ ጌጋኡ ተኣሚኑ እዩ። (ዘሁልቍ 20:2-12) ከምዚ ዝኣመሰለ ቕንዕና ኣብ ካልእ ታሪኻዊ ጸብጻባት ሳሕቲ እንተ ዘይኰይኑ ኣይርከብን እዩ፣ መጽሓፍ ቅዱስ ግና ኣምላኽ ዝሃበና መጽሓፍ ብምዃኑ ነዚ ባህርይ እዚ የንጸባረቖ እዩ።
ግብራዊ ጥበብ ዝሓዘ መጽሓፍ
10. መጽሓፍ ቅዱስ ግብራዊ መጽሓፍ ምዃኑ ዘየገርመና ስለምንታይ እዩ፧
10 መጽሓፍ ቅዱስ ብድራኸ መንፈስ ኣምላኽ እተጻሕፈ ብምዃኑ፡ “ንምምሃርን ንምግናሕን ንምቕናዕን . . . ዚጠቅም እዩ።” (2 ጢሞቴዎስ 3:16) እወ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ግብራዊ ወይ ኣብ ህይወትካ ኺዓዪ ዚኽእል መጽሓፍ እዩ። ብዛዕባ ተፈጥሮ ደቂ ሰብ ዓሚቝ ፍልጠት ሒዙ ኣሎ። እቲ ደራሲኡ ዝዀነ የሆዋ ኣምላኽ፡ ፈጣሪ ስለ ዝዀነ ኸምዚ ምዃኑ ዜገርም ኣይኰነን። ንኣተሓሳስባናን ንስምዒትናን ካባና ንላዕሊ ይርድኦ እዩ። ብዘይካዚ፡ ሕጉሳት ክንከውን እንታይ ከም ዜድልየና ይፈልጥ እዩ። ካብ ምንታይ መገዲ ኽንርሕቕ ከም ዘሎና እውን ዚስሕቶ ኣይኰነን።
11, 12. (ሀ) የሱስ ኣብቲ ኣብ ከረን ዝሃቦ ስብከት እንታይ እዩ ዝገለጸ፧ (ለ) ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ካልእ ግብራዊ ሓሳባት እዩ ተዋሂቡ ዘሎ፧ እቲ ምኽሩ ግዜ ዘይሓልፎ ዝዀነኸ ስለምንታይ እዩ፧
11 ነቲ ኣብ ማቴዎስ ምዕራፍ 5 ኽሳዕ 7 ዚርከብ የሱስ ኣብ ከረን ዝሃቦ ስብከት እሞ ሕስብ ኣብለሉ። የሱስ ኣብቲ ብሉጽ ትምህርቱ ብዛዕባ እተፈላለየ ጕዳያት ተዛረበ። ገለ ኻብኡ ናይ ሓቂ ሓጐስ ብኸመይ ከም እትረክብ፡ ግጭት ብኸመይ ከም እትፈትሕ፡ ብኸመይ ከም እትጽሊ፡ ከምኡ እውን ብዛዕባ ስጋዊ ጥሪት ብኸመይ ሚዛናዊ ኣረኣእያ ኸም እትሕዝ ይገልጽ። እቲ እተዛረቦ ቓላት ከምቲ ሽዑ፡ ሕጂ እውን ሓያልን ግብራውን እዩ።
12 ገሊኡ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ስርዓታት ንናብራ ስድራ ቤትን ንስራሕን ምስ ካልኦት ንዘሎና ርክብን ዚትንክፍ እዩ። ብዅሎም ሰባት ኪዕየየሉ ዚከኣል ኪኸውን ከሎ ምኽርታቱ ወትሩ ጠቓሚ እዩ። ነብዪ ኢሳይያስ ብዛዕባ እቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ጥበብ፡ “እቲ ዚጠቕመካ ዚምህረካ . . . ኣነ የሆዋ ኣምላኽካ እየ” ብምባል ኣሕጽር ኣቢሉ ገሊጹ ኣሎ።—ኢሳይያስ 48:17።
ናይ ትንቢት መጽሓፍ
13. የሆዋ ንነብዪ ኢሳይያስ ብዛዕባ ባቢሎን እንታይ ዝርዝራት ኪጽሕፍ እዩ ብመንፈሱ ዝደረኾ፧
13 መጽሓፍ ቅዱስ ሓያሎ ትንቢታት ዝሓዘ ዀይኑ፡ መብዛሕትኡ ኻብዚ ተፈጺሙ እዩ። ንኣብነት፡ የሆዋ በቲ ኣብ ሻምናይ ዘመን ቅ.ክ. ዚነብር ዝነበረ ነብዪ ኢሳይያስ ኣቢሉ ኸተማ ባቢሎን ከም እትዓኑ ተነበየ። (ኢሳይያስ 13:19፣ 14:22, 23) እታ ኸተማ ብኸመይ ከም እትሰዓር ዚገልጽ ዝርዝር እውን ተዋህበ። እቲ ንባቢሎን ዚወርራ ሰራዊት ንፈለጋ ኸም ዜንቅጾን ከይተዋግአ ናብታ ኸተማ ኸም ዚኣቱን ተገልጸ። በዚ እውን ኣየብቅዐን። ኣብ ትንቢት ኢሳይያስ እቲ ንባቢሎን ዚስዕር ንጉስ ስሙ ቂሮስ ምዃኑ እውን ከይተረፈ ተጠቕሰ።—ኢሳይያስ 44:27–45:2 ኣንብብ።
14, 15. ገለ ኻብቲ ትንቢት ኢሳይያስ ብዛዕባ ባቢሎን ዝሃቦ ዝርዝር ብኸመይ እዩ ተፈጺሙ፧
14 ኣስታት 200 ዓመት ዚኸውን ጸኒሑ፡ ብ5/6 ጥቅምቲ 539 ቅ.ክ. ሓደ ሰራዊት ጥቓ ባቢሎን ሰፈረ። ሓለቓ እዚ ሰራዊትከ መን ነበረ፧ እቲ ንጉስ ፋርስ ዝነበረ ቂሮስ እዩ። ዜደንቕ ትንቢት ዚፍጸመሉ እዋን ኣኸለ። እንተዀነ ግና፡ ሰራዊት ቂሮስ ከምቲ ብትንቢት እተነግረ ንባቢሎን ብዘይ ውግእ ኪወርሩዋ ይኽእሉ ደዀን ይዀኑ፧
15 ባቢሎናውያን በታ ምሸት እቲኣ ድግስ ደጊሶም ነበሩ፣ በቲ ገዚፍ መካበብያ እታ ኸተማ ድማ ተኣማሚኖም ነበሩ። ኣብቲ ግዜ እቲ ቂሮስ ነቲ በታ ኸተማ ዚሓልፍ ዝነበረ ማይ ናብ ካልእ ከም ዚውሕዝ ገበሮ። ነዊሕ ከይጸንሐ መጠን እቲ ማይ ኣዝዩ ስለ ዝወረደ፡ እቶም ሰቡ ነቲ ፈለግ ብቐሊሉ ሰጊሮም ናብታ ብመካበብያ እተሓጽረት ከተማ ቐረቡ። ኰይኑ ግና፡ ሰራዊት ቂሮስ ከመይ ገይሩ እዩ መካበብያ ባቢሎን ሰጊሩ ኺኣቱ ዚኽእል፧ በታ ምሸት እቲኣ ብሸለልትነት መዓጹ እታ ኸተማ ኣይተዓጽወን ነይሩ!
16. (ሀ) ኢሳይያስ ንባቢሎን ኣብ መወዳእታ ብዛዕባ ዜጋጥማ ነገር እንታይ ኢሉ ተነበየ፧ (ለ) ብዛዕባ ምብዳም ባቢሎን ዚገልጽ ትንቢት ኢሳይያስ ብኸመይ ተፈጸመ፧
16 ብዛዕባ ባቢሎን፡ “ሰብ ኣብኣ ከቶ ኣይኪነብርን፡ ንውሉድ ወለዶ ኸኣ መንበሪት ኣይክትከውንን እያ። ዓረብ ኣብኣ ድንኳኑ ኣይኪተክልን እዩ፣ ጓሶት ድማ መጓሰኦም ኣይኬዕርፉላን እዮም” ዚብል ትንቢት እውን ኣሎ። (ኢሳይያስ 13:20) እዚ ትንቢት እዚ እታ ኸተማ ኸም እትወድቕ ጥራይ ዘይኰነስ፡ ንሓዋሩ ኸም እትባድም እዩ ተነብዩ። ፍጻመ እዚ ቓል እዚ ሕጂ ብዓይንኻ ኽትርእዮ ትኽእል ኢኻ። እቲ ኻብታ ኣብ ዒራቕ እትርከብ ከተማ ባግዳድ ብደቡብ 80 ኪሎ ሜተር ርሒቑ ኣብ ዚርከብ ጥንታዊት ባቢሎን ዝነበረትሉ ሰብ ዚብሃል ዘይነብሮ ቦታ፡ ነቲ የሆዋ ብኢሳይያስ ኣቢሉ “ብመዀስተር ጥፍኣት ከኣ ክዅስትራ እየ” ብምባል እተዛረቦ ቓል ከም እተፈጸመ ዜርኢ መርትዖ እዩ።—ኢሳይያስ 14:22, 23። *
17. ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ ትንቢታት ፍጻመኡ ምርካቡ ንእምነትና ዜደልድሎ ብኸመይ እዩ፧
17 መጽሓፍ ቅዱስ ትውክልቲ ዚግበሮ ትንቢታት ዝሓዘ መጽሓፍ ምዃኑ ኣብ ግምት ምስ እነእቱ እምነትና ደይኰነን ዚድልድል፧ የሆዋ ኣምላኽ ነቲ ኣብ ዝሓለፈ ዘተስፈዎ ተስፋታት እንተ ፈጺምዎ፡ ነቲ ምድሪ ገነት ከም እትኸውን ዘተስፈዎ ተስፋ እውን ከም ዚፍጽሞ ምሉእ ብምሉእ ክንተኣማመን ንኽእል ኢና። (ዘሁልቍ 23:19 ኣንብብ።) እወ፡ እቲ “ኺሕሱ ዘይክእል ኣምላኽ፡ ጥንቲ ዘተስፈወና ተስፋ ናይ ዘለኣለም ህይወት” ኣሎና።—ቲቶስ 1:2። *
‘ቃል ኣምላኽ ህያው እዩ’
18. ክርስትያን ሃዋርያ ጳውሎስ ብዛዕባ “ቓል ኣምላኽ” እንታይ ባይታ ዘይወድቕ ዘረባ እዩ እተዛረበ፧
18 ካብዚ ኣብዛ ምዕራፍ እዚኣ ዝረኣናዮ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ ፍሉይ መጽሓፍ ምዃኑ ንጹር እዩ። ጥቕሙ ግና ካብ ውሽጣዊ ስኒቱ፡ ካብ ስነ ፍልጠታውን ታሪኻውን ልክዕነቱ፡ ካብ ግብራዊ ጥበቡ፡ ከምኡ እውን ካብቲ ዜተኣማምን ትንቢቱ ኣጸቢቑ ዚበልጽ እዩ። እቲ ክርስትያን ሃዋርያ ጳውሎስ፡ “ቃል ኣምላኽ ህያውን ዚዓይን እዩ፡ ካብ ክልተ ዝኣፉ ሰይፊ እውን ዚበልሕ እዩ፣ ነፍስን መንፈስን፡ መላግቦን ኣንጕዕን ክሳዕ ዚፈላሊ ዚስንጥቕ፡ ልቢ ዚሓስቦን ዚሕልኖን ከኣ ዚመሚ እዩ” ኢሉ ጸሓፈ።—እብራውያን 4:12።
19, 20. (ሀ) መጽሓፍ ቅዱስ ርእስኻ ንምምርማር ብኸመይ ኪሕግዘካ ይኽእል፧ (ለ) ነቲ ኣምላኽ ዝሃበና ፍሉይ ውህበት ዝዀነ መጽሓፍ ቅዱስ ዘሎካ ሞሳ ብኸመይ ከተርኢ ትኽእል፧
19 ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዚርከብ “ቃል” ወይ መልእኽቲ ኣምላኽ ምንባብ፡ ንህይወትና ኪቕይሮ ይኽእል እዩ። ቅድሚ ሕጂ ጌርናዮ ብዘይንፈልጥ መገዲ ርእስና ኽንምርምር ኪሕግዘና ይኽእል እዩ። ንኣምላኽ ከም እነፍቅሮ ንዛረብ ንኸውን፡ ነቲ ብመንፈሱ ዘጽሓፎ ቓሉ ዝዀነ መጽሓፍ ቅዱስ ዚምህሮ ትምህርቲ ዘሎና ኣረኣእያ ግና ነቲ ናይ ሓቂ ሓሳባትና፡ አረ ነቲ ኣብ ውሽጢ ልብና እንሕልኖ ነገር እውን ከይተረፈ እዩ ዚቐልዖ።
20 መጽሓፍ ቅዱስ ብሓቂ ኣምላኽ ዝሃበና መጽሓፍ እዩ። ከነንብቦን ከነጽንዖን ከነፍቅሮን ኢሉ ድማ እዩ ሂቡና። ንትሕዝቶ እዚ ኣምላኽ ዝሃበካ ውህበት ብምምርማር ሞሳኻ ኣርኢ። ከምኡ ኽትገብር ከለኻ፡ ብዛዕባ እቲ ኣምላኽ ንደቂ ሰብ ዘለዎ ዕላማ ኣጸቢቕካ ኽትርዳእ ኢኻ። እዚ ዕላማ እዚ እንታይ ምዃኑን ብኸመይ ከም ዚፍጸምን ኣብ እትቕጽል ምዕራፍ ኪግለጽ እዩ።
^ ሕ.ጽ. 6 ገሊኦም ሰባት እተወሰነ ኽፋል መጽሓፍ ቅዱስ ምስ ካልእ ክፋሉ ይጋጮ እዩ እኳ እንተ በሉ፡ እዚ መሰረት የብሉን። ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተዳለወት መጽሓፍ ቅዱስ—ቃል ኣምላኽ ድዩ ወይስ ቃል ሰብ፧ ዘርእስታ መጽሓፍ (እንግሊዝኛ) ኣብ ምዕራፍ 7 ተወከስ።
^ ሕ.ጽ. 9 ንኣብነት፡ ኣብ ሉቃስ 3:23-38 ዚርከብ ብዛዕባ መስመር ወለዶ የሱስ ዚገልጽ ዝርዝር ርአ።
^ ሕ.ጽ. 16 ብዛዕባ ትንቢት መጽሓፍ ቅዱስ ዝያዳ ሓበሬታ እንተ ደኣ ደሊኻ፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት ንዅሎም ሰባት ዝኸውን መጽሓፍ እትብሃል ብሮሹር፡ ገጽ 27-29 ተወከስ።
^ ሕ.ጽ. 17 ጥፍኣት ባቢሎን ካብቲ ፍጻመኡ ዝረኸበ ትንቢታት መጽሓፍ ቅዱስ ሓደ ኣብነት ጥራይ እዩ። ብዛዕባ ጥፍኣት ጢሮስን ነነዌን ዚገልጽ ካልእ ኣብነታት እውን ኣሎ። (ህዝቅኤል 26:1-5፣ ጸፎንያስ 2:13-15) ትንቢት ዳንኤል እውን ድሕሪ ባቢሎን ሓያላት ብዛዕባ ዝዀና ተኸታታሊ ሃጸያዊ ግዝኣታት ትገልጽ እያ። ገለ ኻብዚኣተን ሜዶንን ፋርስን ከምኡ እውን ግሪኽ ይርከባኦ። (ዳንኤል 8:5-7, 20-22) ብዛዕባ እቲ ኣብ የሱስ ክርስቶስ እተፈጸመ ሓያሎ መሲሓዊ ትንቢታት፡ ኣብታ “የሱስ ክርስቶስ—እቲ ተስፋ እተገብረሉ መሲሕ” ዘርእስታ መመላእታ ጽሑፍ ተወከስ።
ብዝያዳ ፍለጥ
መጽሓፍ ቅዱስ ከተጽንዕ ዘሎካ ስለምንታይ ኢኻ፧
መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣብ መላእ ዓለም ንዚነብሩ ብሚልዮናት ዚቝጸሩ ሰባት፡ ንኣገዳሲ ሕቶታት ህይወት መልሲ ኺረኽቡሉ ይሕግዞም ኣሎ። ንስኻኸ ሓደ ኻባታቶም ክትከውን ትደሊዶ፧


text:
ትምህርቲ 5
ኣብ ክርስትያናዊ ኣኼባታትና እንታይ ክትረክብ ኢኻ፧
ብዙሓት ሰባት፡ ካብ ሃይማኖታዊ ኣኼባታት መንፈሳዊ መምርሒ ወይ መጸናንዒ ኺረኽቡ ስለ ዘይከኣሉ፡ ናብኡ ምኻድ ኣቋሪጾም እዮም። እሞኸ ኣብቲ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር ዚዳሎ ክርስትያናዊ ኣኼባታት ክትእከብ ዘሎካ ስለምንታይ ኢኻ፧ ኣብኡኸ እንታይ ኢኻ ኽትረክብ፧
ምስ ፈቃራትን ሓለይትን ሰባት ብምሕባርካ ትሕጐስ። ኣብ ቀዳማይ ዘመን ዝነበሩ ክርስትያናት፡ ብጉባኤታት እተወደቡ ነበሩ፣ ንኣምላኽ ንምምላኽን ቅዱሳት ጽሑፋት ንምጽናዕን ንሓድሕዶም ንምትብባዕን ከኣ ኣኼባታት ይገብሩ ነበሩ። (እብራውያን 10:24, 25) ፍቕሪ ኣብ ዝሰፈኖ ሃዋህው ይእከቡ ስለ ዝነበሩ ድማ፡ ምስ ናይ ሓቂ ኣዕሩኾም፡ ማለት ምስ መንፈሳውያን ኣሕዋቶም ከም እተኣከቡ ዀይኑ ይስምዖም ነበረ። (2 ተሰሎንቄ 1:3፣ 3 ዮሃንስ 14) ንሕና እውን ኣርኣያኦም ንስዕብን ከማታቶም ሓጐስ ንረክብን ኢና።
ስርዓታት መጽሓፍ ቅዱስ ብኸመይ ኣብ ግብሪ ኸም እተውዕሎ ትመሃር። ከምቲ ብግዜ መጽሓፍ ቅዱስ ዚግበር ዝነበረ፡ ሎሚ እውን ሰብኡትን ኣንስትን ቈልዑን ብሓንሳእ እዮም ዚእከቡ። ብቕዓት ዘለዎም መምህራን፡ ንስርዓታት መጽሓፍ ቅዱስ ብኸመይ ኣብ ናብራና ኣብ ግብሪ ኸነውዕሎ ኸም እንኽእል ምእንቲ ኸነስተውዕል፡ ብመጽሓፍ ቅዱስ ተጠቒሞም ይሕግዙና እዮም። (ዘዳግም 31:12፣ ነህምያ 8:8) ኵሉ ሰብ ኣብቲ ምስ ሰማዕቲ ዚግበር ምይይጥን መዝሙር ኣብ ምዝማርን ኪሳተፍ ይኽእል እዩ፣ እዚ ድማ፡ ክርስትያናዊ ተስፋና ኽንገልጽ ኣጋጣሚ ይኸፍተልና።—እብራውያን 10:23።
ኣብ ኣምላኽ ዘላትካ እምነት ትድልድል። ሃዋርያ ጳውሎስ ንሓንቲ ብግዜኡ ዝነበረት ጉባኤ፡ “ክርእየኩም እናፍቕ ኣለኹ፣ ማለት፡ ብእምነት ሓድሕድና፡ በታ ናትኩምን በታ ናተይን እምነት፡ ንሓድሕድና ኽንተባባዕ ኢለ እየ” በላ። (ሮሜ 1:11, 12) ኣብ ኣኼባታትና፡ ምስ ኣመንቲ ዝዀኑ ብጾትና ኣዘውቲርና ስለ እንራኸብ፡ እምነትናን ክርስትያናዊ ናብራ ኽንነብር ዝገበርናዮ ቘራጽነትን ይድልድል እዩ።
እሞኸ፡ ኣብ ዚቕጽል ናብ ኣኼባታትና ኼድካ፡ ነዚ ነገራት እዚ ስለምንታይ ብዓይንኻ ዘይትርእዮ፧ ሓንጐፋይ ኢሎም ኪቕበሉኻ እዮም። መእተዊ ዅሉ ኣኼባታትና ብናጻ እዩ፣ እናዞርካ ድማ ገንዘብ ኣይእከብን እዩ።
ክርስትያናዊ ኣኼባታት ክንገብር ከለና፡ ናይ መን ኣርኣያ ኢና እንስዕብ፧
ኣብ ክርስትያናዊ ኣኼባታት ብምእካብ፡ ብኸመይ ክንጥቀም ንኽእል፧
ብዝያዳ ፍለጥ
ኣብ ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ እንታይ እዩ ዚግበር፧
ኣብኡ እንታይ ከም ዚግበር እስከ ርአ።
ኣኼባታት ጉባኤ ናይ የሆዋ መሰኻኽር
ኣበይ ከም እንእከብን ብኸመይ ከም እነምልኽን ፍለጥ።


text:
1ሓሣ ዬሱሴ ዔያቶም ሂዚ ጌዔኔ፦ “ጎኔ ታ ዒንሢም ጋዓኔ፤ ሓሢ ሃይካ ዓኣ ዓሶኮ ባኣካፓ ፆሲ ካኣቱማ ዎልቄና ዬዓኣና ዛጋንዳያ ሄላንዳኣና ፔቴ ፔቴ ሓይቂንዱዋ ዓሲ ዓኣኔ።” 2ላሆ ዓቢኮ ጊንፃፓ ዬሱሴ ጴፂሮሴንታ ያይቆቤንታ ዮሓኒሴንታ ሌሊ ፔኤና ዎላ ዔኪ ፑኡፒ ዹካ ኬስካዛ ዔያቶኮ ቤርታ ዒዛኮ ዓውካራ ላኣሚንቲ ጴዼኔ። 3ዓፒላ ዒዛኮ ኮሺ ቦኦሬኔ፤ ዓጪዳ ዖኦኒያ ማስኪ ጌኤሺ ቦኦሪሳያይዳፓ ዑሣ ዓኣዼ ቦኦሬኔ። 4ዬማና ዔኤሊያሴና ሙሴና ጴዺ ዬሱሴና ዎላ ጌስታንቴ ዔያታ ዴንቄኔ ። 5ጴፂሮሴ ዬሱሴ ኮራ፦ “ዔርዛሢዮ! ሓይካ ኑ ናንጋቴ ኮሺኬ፤ ዬያሮ ፔቴ ኔም፥ ፔቴ ሙሴም፥ ፔቴ ዔኤሊያሴም ማዓያ ሓይሦ ዉዲ ኑኡኒ ማዦም” ጌዔኔ። 6ዔያታ ሓይሣሢ ኮሺ ዲቃቲ ዓኣሢሮ ጴፂሮሴ ፔኤሮ ዓይጎ ጋዓቴያ ዔሪባኣሴ። 7ሻኣሬ ዔያቶ ሙኪ ባይዜኔ፤ ባይዜ ሻኣሮይዳፓ፦ “ሓይ ታኣኮ ታኣኒ ናሽካ ናዓሢኬ፤ ዒዚ ጋዓሢ ዋይዙዋቴ” ጋዓ ዑኡሲ ዋይዚንቴኔ። 8ቤዞማና ሺሪ ዔያታ ዛጋዖ ዬሱሴፓ ዓታዛ ሜሌ ዖናኣ ዴንቂባኣሴ። 9ዹካፓ ዔያታ ኬዳኣና ዬሱሴ፦ “ዒንሢ ዛጌ ባኮ ዓሲኮ ናዓሢ ሓይቂ ሓይባፓ ዔቃንዳያ ሄላንዳኣና ዖኦማኣ ኬኤዚፖቴ” ጌዒ ዓይሤኔ። 10ዬያ ዒ ጌዔ ባኮ ዔያታ ዋይዚ ዔኬኔ፤ ጋዓንቴ፦ “ሃይቢፓ ዔቂሢ ጌይሢ ዎዚ ጌይሢዳይ?” ጌዒ ዎላ ጌስቴኔ። 11“ሙሴኮ ዓሶ ዎይሦ ዎጎ ዔርዛ ዓሳ ዔኤሊያሴ ቤርታ ሙካኒ ኮይሳኔ ዓይጎሮ ጋዓይ?” ጌዒ ዔያታ ዬሱሴ ኮራ ዖኦጬኔ። 12ዒዚ ዔያቶም፦ “ጎኔኬ፤ ዔኤሊያሴ ቤርታዺ ሙካኒና ጉቤ ባኮ ጊኢጊሻኒ ኮይሳኔ፤ ማዔቶዋ ዓሲ ናይ ሜቶ ዔካንዳሢና ቦሂንታንዳሢያ ፃኣፒንቲ ባኣዓዳ? 13ታኣኒ ዒንሢም ኬኤዛኔ፦ ዔኤሊያሴ ቤርታዺ ሙኬኔ፤ ቤርታዺ ዒዛ ዛሎ ፃኣፒንቴሢ ጉዴያ ዓሳ ኮዓ ባኮ ቢያ ዒዛይዳ ማዼኔ” ጌዔኔ። 14ዬሱሴና ዒዛና ዎላ ዹኮ ኬስኬ፥ ዒዛ ጊንፆ ሓንታ ሓይሦንሢና ሓንጎ ዓቴ ጊንፆ ሓንታዞንሢ ኮይላ ሙካንቴ ሚርጌ ዴሬ ዔያቶ ኮራ ቡኪ፤ ሓሣ ሙሴኮ ዓሶ ዎይሦ ዎጎ ዔርዛ ዓሳኣ ዔያቶና ዎላ ማርማኔ። 15ዒኢካ ዓኣ ዴራ ዬሱሴ ዛጌ ዎዶና ሚርጌ ሄርሻዖ ዒዛ ባንሢ ጳሽኪ፦ “ኮሺዳ?” ጌዔኔ። 16ዬሱሴ ዒዛኮ ጊንፆ ሓንታ ናኣቶ ኮራ፦ “ዔያቶና ዎላ ዒንሢ ማርማሢ ዓይጎዛላዳይ?” ጌዒ ዖኦጬኔ። 17ዴሮ ባኣካፓ ፔቴ ዓሲ ሂዚ ጌዔኔ፦ “ዔርዛሢዮ! ጌስቲሱዋ ፑርታ ዓያና ዓርቄ ናይ ታ ኔ ኮራ ዔኪ ሙኬኔ። 18ዔቄ ዎዶና ሳዓ ዒዛ ጳዺሳኔ፤ ዻንጎና ዱባሲ ዓቺ ዻይሲሳኔ፤ ዑፆዋ ዒዛኮ ሜልዚ ሌሲ ጉዲ ማሃኔ፤ ዬያ ፑርቶ ዓያኖ ዒዛይዳፓ ኬሳንዳጉዲ ኔኤኮ ጊንፆ ሓንታ ናኣቶ ታ ዖኦጬያታንቴ ዔያታ ኬሳኒ ዳንዳዒባኣሴ።” 19ዬሱሴ ዔያቶም ሂዚ ጌዔኔ፦ “ዒንሢ ጉሙርቁዋ ዓሳ ዓይዴ ሄላንዳኣና ታ ዒንሢና ዎላ ናንጋንዳይ? ዓይዴ ሄላንዳኣና ታኣኒ ጊባንዳይ? ሂንዳ ናዖ ታ ባንሢ ዔኪ ሙኩዋቴ።” 20ዔያታ ናዓሢ ዬሱሴ ባንሢ ዔኪ ሙኬኔ፤ ፑርቶ ዓያና ዬሱሴ ዴዴንቃዖ ናዖ ሳዓ ጳዺሳዛ ናዓሢያ ሳዓ ኮላዺ ዻንጎና ዱባ ዬይሴኔ። 21ዬሱሴ ናዖኮ ዓዶ ኮራ፦ “ዓይዳፓ ዓርቂ ሃይ ናዓሢ ሃያይዳይ?” ጌዒ ዖኦጬኔ። ናዖኮ ዓዴ ማሓዖ፦ “ዓኣላ ዓኣንቴ ዓርቃዖኬ፤ 22ፑርቶ ዓያና ዒዛ ዎዻኒያ ሚርጌ ዎዴና ታሚዳ፥ ዋኣሢዳ ኬኤራሢሮ ኔም ዳንዳዒንታቴ ሃዳራ ኑና ሚጪንቲ ማኣዴ” ጌዔኔ። 23ዬሱሴ፦ “ኔም ዳንዳዒንታቶ ኔኤኒ ዎይቲ ጋዓይ? ጉሙርቃሢም ቢያ ባኣዚ ዳዳንዳዒንታኔ!” ጌዔኔ። 24ቤዞና ናዖኮ ዓዴ፦ “ጉሙርቂፆ ታ ጉሙርቃኔ፤ ጋዓንቴ ጉሙርቂሢ ፓጪሢፓ ታና ማኣዴ” ጌዒ ዒላቴኔ። 25ዬሱሴ ዓሳ ዲርጊ ዬዓንቴ ዛጋዖ ፑርቶ ዓያናሢም፦ “ሓይ ኔኤኒ ናዖኮ ዋዮና ዻንጎና ባይቄያ ማሄ ዓያናሢዮ ናዓሢዳፓ ኔኤኒ ኬስካንዳጉዲ፥ ላሚ ጊንሣ ኔኤኒ ዒዛይዳ ጌሉዋጉዲ ታ ኔና ዓይሣኔ!” ጌዒ ጎሬኔ። 26ፑርቶ ዓያናሢ ዼኤፒ ዑኡሲና ዒላታዖ ናዓሢያ ሚርጌና ባርዲሴሢኮ ጊንፃ ኬስካዛ ናዓሢ ሓይቄ ሌሲ ጉዲ ማሌሢሮ ሚርጌ ዓሳ ሓይቄኔ ጌዔኔ። 27ጋዓንቴ ዬሱሴ ናዓሢኮ ኩጮ ዓርቂ ዔቂሴኔ፥ ናዓሢያ ዔቄኔ። 28ዬካፓ ዬሱሴ ማኣሪ ጌሌሢኮ ጊንፃ ዒዛኮ ጊንፆ ሓንታ ናኣታ ዒዛ ዱማሲ፦ “ዓይጎሮ ኑኡኒ ፑርቶ ዓያኖ ኬሳኒ ዳንዳዒባኣይ?” ጌዒ ዖኦጬኔ። 29ዬሱሴ ኬኤዛዖ፦ “ሓያ ጉዴሢ ሺኢጲሢና ሃሣ ሙኡዚ ሓሺ ሺኢቂሢና ማዒባኣታቶ ሜሌ ዓይጎና ኬስኩዋሴ” ጌዔኔ። 30ዬሱሴና ዒዛኮ ጊንፆ ሓንታ ናኣቶና ዬኖ ቤዞ ሓሺ ጌሊላ ዓጮና ቲቂ ዴንዴኔ፤ ዬሱሴ ዒዚ ዓኣ ቤዞ ዖኦኒያ ዔራንዳጉዲ ኮዒባኣሴ። 31ዓይጎሮ ጌዔቶ ዒማና ዒዚ ፔኤኮ ጊንፆ ሓንታ ናኣቶ፦ “ዓሲኮ ናዓሢ ዓሲ ኩሽካ ዓኣሢ ዒንጊንታንዳኔ፤ ዔያታኣ ዒዛ ዎዻንዳኔ፤ ሓይቄሢኮ ጊንፃ ሓይባፓ ሓይሣሳ ኬሎና ዔቃንዳኔ” ጌዒ ዔርዚሢዳ ዓኣሢሮኬ። 32ዒዛኮ ጊንፆ ሓንታዞንሢም ዬይ ዒ ጌዔ ባካ ዔርቲባኣሴ፤ ማዔቶዋ ማሂ ዒዛ ዖኦጫኒ ዔያታ ዒጊጬኔ። 33ዬሱሴና ዒዛኮ ጊንፆ ሓንታዞንሢና ቂፒርናሆሜ ዓጮ ሙኪ ማኣሪ ጌሌስካፓ ዬሱሴ ዒዛኮ ጊንፆ ሓንታዞንሢ ኮራ፦ “ዒንሢ ዎንዴ ጎይፆይዳ ዓኣዖ ዎላ ማርማሢ ዓይጌንዴዳይ?” ጌዒ ዖኦጬኔ። 34ዔያታ ጋዓንቴ ዚቲዮ ጌዔኔ። ዓይጎሮ ጌዔቶ ዔያታ ጎይፃ፦ “ኑ ጊዳፓ ቢያ ባሼሢ ዖናዳይ?” ጌዒ ማርሜሢሮኬ። 35ዬሱሴ ዴዔሢኮ ጊንፃ ታጶ ላምዖንሢ ዔኤላዖ፦ “ቢያፓ ቤርታ ማዓኒ ኮዓይ ዖናታቶዋ ቢያፓ ጋፒንሢና ሓሣ ቢያም ማዻያ ማዓንዳያ ኮይሳኔ” ጌዔኔ። 36ዬካፓ ፔቴ ዻካ ናይ ዔያቶ ቤርታ ዔቂሲ ናዖ ኮንቂጋፓ ሂዚ ጌዔኔ፦ 37“ሓያ ጉዴ ናኣቶይዳፓ ፔቴታዖ ታ ሱንፆና ቦንቺ ዔካሢ ታና ዔካኔ፤ ታና ዔካሢ ታና ሌሊቱዋንቴ ታና ዳኬሢያ ዔካኔ።” 38ዮሓኒሴ ዬሱሴም፦ “ዔርዛሢዮ! ፔቴ ዓሲ ኔ ሱንፆና ፑርታ ዓያና ኬሳንቴ ኑ ዛጋዖ ዒዚ ኑኡና ዎላቱዋኣሢሮ ዒዛ ኑኡኒ ላኣጌኔ” ጌዒ ኬኤዜኔ። 39ዬሱሴ ማሓዖ፦ “ታ ሱንፆና ዓኪ ዲቃሣ ባኣዚ ማዺ ማዺ ቤዞና ታ ዑፃ ፑርታ ጌስታንዳይ ባኣሢሮ ሓሹዋቴ ላኣጊፓቴ፤ 40ዓይጎሮ ጌዔቶ ‘ኑና ዒፁዋኣሢ ቢያ ኑኡና ዎላኬ’ ” ጌዔኔ። 41ጎኔ ታ ዒንሢም ጋዓኔ፤ ዒንሢ ታኣሮ ማዔሢሮ ፔቴ ሙርሳና ዋኣሢ ዒንሢ ዑሻ ዓሢም ዋኣፆ ዑሼሢ ዛሎሮ ዒንጊንታንዳ ባኣዚ ባይቃዓኬ። 42ዬሱሴ ኬኤዛዖ፦ “ታና ጉሙርቃዞንሢ፥ ሓንሢ ዻኮንሢፓ ፔቴማ ዻቢሳያ ዖና ማዔቶዋ ፑኡፒ ዎንሢ ሆላ ቱኪ ባዞይዳ ኬኤሪንቴቶ ቃራኬ፤ 43ዬያሮ ኩጫ ኔና ዻቢሳቴ ቲቂ ኔፓ ኬኤሬ፤ ላምዖ ኩቺ ዓኣንቴ ጋናሜይዳ፥ ታሞ ባይቁዋኣሢዳ ኬኤሪንቲፃፓ ኩቺ ዱጴያ ማዒ ናንጎ ማኣሪ ጌሊፃ ቃራኬ። [ 44ጋናሜ ጌይንታ ቤዛ ዒኢካ ዓኣ ዛኣላ ሓይቁዋያ፥ ታማኣ ባይቁዋ ቤሲኬ።] 45ቶካ ኔና ዻቢሳቴ ኔፓ ቲቂ ኬኤሬ፤ ላምዖ ቶኪ ቢያ ዓኣንቴ ጋናሜ ጌሊፃፓ ፔቴ ቶኪና ማዒ ናንጎ ማኣሪ ጌሊፃ ቃራኬ። [ 46ጋናሜ ጌይንታ ቤዛ ዒኢካ ዓኣ ዛኣላ ሓይቁዋያ፥ ታማኣ ባይቁዋ ቤሲኬ።] 47ዓኣፓ ኔና ዻቢሳቴ ኔፓ ኬሲ ኬኤሬ፤ ላምዖ ዓኣፒ ዓኣንቴ ጋናሜ ጌሊፃፓ ፔቴ ዓኣፒና ናንጎ ማኣሪ ጌሊፃ ቃራኬ። 48ጋናሜ ጌይንታ ቤዛ ዒኢካ ዓኣ ዛኣላ ሓይቁዋያ፥ ታማኣ ባይቁዋ ቤሲኬ። 49ፆሲም ዒንጎ ባኣዚ ሶኦጌ ዋሂ ጌኤሾሢጉዲ ዓሲ ቢያ ታሚዳ ጌሊ ጌኤሽኪ ኬስካንዳኔ፤ 50“ሶኦጌ ኮሺኬ፤ ጋዓንቴ ሶኦጌኮ ጌኤሻኒ ዎልቄ ባኣያ ማዔቶ ዓይጎና ዒንሢ ጌኤሻንዳይ? “ዒንሢኮዋ ሶኦጌ ጉዲ ጌኤሻ ዎልቄ ዓኣያ ማዖንጎ፤ ሴካና ሓንጋና ዎላ ጊኢጊ ኮሺ ናንጉዋቴ።”
Copyright
Learn More


text:
እዋናዊ ዜናታት
- ናይ ሓዘን መግለጺ ዲሞክራስያዊ ውድብ ብሄረ ብሌን ኤርትራ/ሆደ፡
- መግለጺ ሓዘን في وداع القائد المناضل الدكتور هبتي تسفاماريام
- መግለጺመሪር ሓዘንግንባር ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ ጨንፈር ርያድ
- ናይ ሓዘን መግለጺ፣ደሞክራስያዊ ግንባር ሓድነት ኤርትራ፡
- ደምዳሚ መግለጺ፣ስሩዕ ኣኼባ ፈጻሚ-ኣካል፡ ደሞክራስያዊ ግንባር ሓድነት ኤርትራ /ደ.ግ.ሓ.ኤ/
- ቃል ሓዘን ጨንፈር ሽወደን ግንባር ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ
- ቃል ሓዘን ግንባር ሃገርዊ ድሕነት ኤርትራ/ ሕድሪ ጨንፈር ጀርመን
- ናይ ሓዘን መግለጺ ግንባር ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ-ሕድሪ
- ኤርትራ ካብ 2015 ንነጀው ቀጥታ ተጠቃዒት ናይ’ቲ ብኤል ኒኖ ዝፍለጥ ምዝባዕ ኣየር ኮይና ምጽናሐ ተገሊጹ
- ናይ ሓዘን መግለጺ ብደግሓኤ ዞባ ኤውሮጳ
- ናይ ሐዘን መግለጺ
- ቃል ሓዘን
- መግለጺ ሓዘን፡
- ክልተ ዲፕሎማት ስርዓት ህግደፍ ነቲ ስርዓት ከም ዝራሕርሑ ይግለጽ ኣሎ
- ምስጋና
ኣብ መርበብ ዘለዉ
We have 9 guests and no members online
- Details
- Written by ድ.ሰ.ደ.ኤ.
- Published: 31 May 2015
ኣብ ናይ ሎሚ መድብና ምስ ተጋዳላይ ጀማል ሳልሕ ኣቦ መንበር ኤርትራዊ ዲሞክርሲያዊ ኪዳን ኣብ ሓፈሻዊ ህሉው ኩነታት ሃገርናን፡ ስርዓት ህግደፍን ደምበ ተቃውሞን ብዝምልከት ዝገበርናዮ ቃለ መጠይቕ ነቕርበልኩም።
ኪዳን፡ ሓፈሻዊ ኩነታት ህዝቢ ኤርትራ ምስ ዝሓለፉ ኩነታት ብምግንዛብ ኣብ ከመይ ኩነታት ከም ዝርከብ’ዶ ብሕጽር ዝበለ መልክዕ ምገለጽካልና?
ተጋ..ጀማል፣ ሓፈሻዊ ኩነታት ህዝብና ከምቲ ኩላትና እንፈልጦን እንከታተሎ ዘለናን፡ ኣብ መነባብርኡ ካብ ዝኸፍኤ ናብ ኣዝዩ ዝኸፍኤ ጽጉም ኩነታት እናተሰጋገረ እዩ መጺኡ። እዚ ካኣ ኣብ ፖለቲካዊ መዳይ ልክዕ ከምቶም ዝሓለፉ ዓመታት፡ መሰል ናይ ነጻ ርእይቶን እምነትን የብሉን፣ኣብ ዝኾነ ፖለቲካዊ ንጥፈታት’ውን ተሳትፎ ኣይጸንሖን ሕጂ’ውን የብሉን። ልክዕ ከምቲ ዝተለመደ፡ ቅዋም፡ ሕግን ፍትሕን ብዝይብሉ ኣዝዩ መሪር ብመግዛእታዊ ምሕደራ ናይቲ ዲክታቶርያዊ በሓቲ መንግስቲ እዩ ዝሳቐ ዘሎ። ኣብዚ ግዜ’ዚ እዚ ጨካን መንግስቲ ከም ልማዱ፡ “ቅዋም ክንቀርጽ ኢና፡ ብሓድሽ ቅዋም እናተመራሕና ሃገርና ከነማዕብል ኢና” ብዝብል ሽሕጣን ሕጂ’ውን ህዝብና ንምትላል እናጸዓረ እዩ ዘሳቕዮ ዘሎ።
ኣብ ቁጠባዊ መዳይ’ውን እንተኾነ ንልምዓትን ኣልሚዕካ ምጥቃምን ዘፍቅድ ፖለቲካዊ ኩነታት ስለ ዘየለ፡ ብኣንጻሩ፡ ብስም “ህዝባዊ ሰራዊት” ዝብል መደናገርን ኣገዳድን መደብ እቶም ዓድን ስድራ-ቤታትን ኣብ ምምራሕ ተራ ዝነበሮምን ዘለዎምን ዓበይቲ ሽማግለታት ከይተረፉ ካብ ልምዓት ብምእላይ ክሳብ ምሉእ ስድራ መሊኦም ክንጸሉ ስለ ዝተገብረ፡ ህዝብና ብሓፈሻ ክሽገር፡ ብፍላይ ስድራ-ቤታት ካብ ምጽጋም ሓሊፈን ክፈርሳን ክበታተናን ይኾና ኣለዋ። ኣብ ምምሕዳራዊ መዳይ’ውን እንተኾነ፡ ብሕሱም ወገናዊ ኣሰራርሓ፡ ኣድልዎን ጉቦን ዝተፈላለዩ ብልሽውናታትን ኣዝዮም ተበራኺቶም ህዝብና ፍትሒ ምርካብ ሕልሚ ኮይንዎ በደሉ ጸይሩ ክቕጽል ዝመርጸሉ ኩነታት በጺሑ ይርካብ ኣሎ።
ኣብ ባህላውን ሃይማኖታውን እምነታት ኣብ ምጥቃምን ምዕቃብን ብዝምልከት’ውን እንተኾነ ህዝብና ኣብ ኩሉ ዳርጋ ብነጻ ክኣምን ዝጽገመሉ ደረጃ በጺሑ ይርከብ ኣሎ። ካብዚ ጽቕጠትን ኢድ ምትእትታውን ናይቲ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ዝብገስ እዩ ድማ ናይ ዝተፈላለያ ኣብያተ እምነታት መራሕቲ ካብ ቅድም ጀሚሮም ብሓፈሻ ኣብዚ ቀረባ ዓመታት ካኣ ብፍላይ ኣብ ህዝብና ዝወርድ ዘሎ ኩሉ መዳያዊ ጭቆናን ጽቕጠትን ስእነትን ጸገማትን ኣመልኪቶም እዉጅ መግለጺ ብምውጻእ ነቲ ስርዓት ዝወቕሱሉን ዝቃለስሉን ደረጃ በጺሖም ዝርከቡ ዘለዉ። ብሓጺሩ ኩነታት ህዝቢ ኤርትራ ብኩሉ መዳዩ ናብ ዝኸፍኤን ዝዓሞቐን ጽቕጠትን ጸገማትን ስደትን ተሳጢሑ እናተሳቐየ፡ ደንበ ተቓውሞ ኤርትራ ካልኣዊ ፍልልያቱ ብምስጋር ሓድነቱ ኣጠናኺሩ ኣብ ምግጣም ዲክታቶርያዊ ስርዓት ህግደፍ ዕዙዝ ገድላዊ ተርኡ ክብ ከብል ልዑል ትጽቢት ይግበረሉ።
ኪዳን፡ ስርዓት ህ.ግ.ደ.ፍ.’ከ ምስ ህልዊ ኩነታት ህዝቢ ብምዝማድ ኣብ ከመይ ኩነታት ኣሎ ኢልካ ትሓስብ ወይ ትመዝን?
ተጋ.ጀማል፡ ስርዓት ህ.ግ.ደ.ፍ. ዝርከበሉ ዘሎ ጭቡጥ ኩነታት ብሓፈሻ፡ ኣብ ኩሉ መዳያዊ ዓሚቕ ቅልውላውን ተስፋ ምቚራጽን ናይ ምንቁልቋል ኩነታትን ኮይኑ፡ ኣብ ሓሶትን ምድንጋርን ዝተሰረተ ናይ ተለኻኺምካ ምጥፋእ ጽልሙት ኩነታት እዩ ዝርከብ ዘሎ። ይኹን ደኣምበር ስርዓት ህ.ግ.ደ.ፍ. ነዚ ዘሕልፎ ዘሎ ጽጉም ሂወት መዝሚዙ ህዝቢ ኣተሓባቢሩ ብሓያልነትን ብቀረባን ዝነጥፍ ተቓዋሚ ሓይሊ ጸብለል ዝበለ ስለ ዘይኮነ፡ ብካልእ ኣገላልጻ፡ ድኻም ተቓወምቲ ሓይልታት ህልዊ ስለ ዝኾነ ኣብዚ ድኻም’ዚ ተሓቢኡ ህዝብን ሃገርን እናረመሰ ክቕጽል ዕድል ስለ ዝረኸበ፡ ኣለኹ ንምባል ኣብ ምፍታን ይርከብ ኣሎ። ንምትላል ካብ ዝጥቀመሎም ፖለቲካዊ ሜላታት ድማ ሓደ፡ ሎሚ’ውን ዝኣረገ መዝሙር እናዘመረ “ሓድሽ ቅዋም ክንቀርጽ ኢና፡ ሃገራዊ ሉዕላውነትና ንምውሓስ ክንቃለስ ኢና፡ ዓመተ 2015ን 2016ን ናይ ልምዓትን ምዕባለን ኩብዖ እነርእየለን ዓመታት ክኾና እየን፡ ዝተፈላለዩ መዓድናትና ኣብ ሃገራዊ ልምዓት ክነውዕሎም ኢና” ው.ዘ.ተ. ዝብሉ ይርከብዎም። እዚ ፖለቲካዊ ኣበሃህላታት’ዚ ግን ንሽፋንን ምድንጋርን ኢሉ ዝብሎ ዘሎ’ምበር ብሓቂ ናይ ልምዓትን ዕቤትን ባህርን ዕላማን ስለ ዘለዎ ኣይኮነን። እቲ ዕላማ ግን ንጉጅላዊ ረብሕኡ ንምርግጋጽ ክብል እናሰርሐ ህዝብና ንምትላል ዝህውትቶ ዘሎ ምዃኑ ርጉጽ እዩ።
ንኣብነት ኣብ ዕደና ወርቂ ቢሻ ዝምልከት ነጻ ጉልበት መንእሰያት ብምጥቃም ወፍሪ ብምክያድ እቶት ምሕፋስ ካብ ዝጅምር ዓመታት ዘቑጸረ እኳ እንተኾነ ዝርኽቦ መጠነ ሰፊሕ እቶት ግን ኣብ ሃገራዊ ልምዓት ዝወዓለ ኣይኮነን። ብኣንጻሩ እኳ ደኣ እቲ ገዛኢ ጉጅለ ዝጥቀመሉ ኮይኑ’ዩ ጸኒሑን ዘሎን። እቶም ምስ ናይ ወጻኢ ካምፓኒታት ብምሽራኽ ኣብ ፍርያት ንምውዓል ዝጻዓረሎም ዘለዉ ዝተፋላለየ ማዓድናት ውን እንተኾነ ዕድሎም ልክዕ ከምቲ ናይ ቢሻ ወርቂ ነቲ ገዛኢ ጉጅለ ዝጠቕሙ እምበር ኣብ ሃገራዊ ልምዓት ክውዕሉ’ዮም ኢልካ ተስፋ ዝንበረሎም ኣይኮኑን። እዚ ከምዚ ኢሉ እንከሎ መንግስቲ ህግደፍ ኣብ ቁጠባ ይሽገር ከም ዘሎ ብዓቕሊ ጽበት ብመንገዲ ርእሰ ኩናቱ ዝኾነ ኢስያስ ኣፈወርቂ ኣቢሉ ክወሃብ ዝጸንሐ መግለጽታት ማለት” ስሚንቶ የለን፣ ተንዲኖ የለን፣ ነዳዲ የለን፣ ጻዓት /ኤለትሪክ/ የለን፣ ሰፋሕቲ ሕርሻታት ከነካይድ ኣይካኣልናን፣ ኩሉ መዳያዊ ልምዓት ናይ ትሕቲ-ቅርጻን ኢንዱስትሪን ክንሃንጽ ኣይከኣልናን” ወዘተ ዝብሉ ንጥብታት ህግደፍ እንታይ ንምባል ይብሎም ኣሎ ካልእ ነገር ኮይኑ፡ ብቑምነገሮም ግን ናይ ህግደፍ ቁጠባዊ ጽገምን ውድቀትን ዝሕብሩ ሓቅታት ኢዮም። ስለዚ መንግስቲ ህግደፍ ኣብ ፖለቲካውን ዲፕሎማስያውን ዝብሎን ዝምድሮን ንስለ ምህላው ክገልጽ ኢሉ እንተዘይ ኮይኑ ህይወት ዘለዎ ስራሕ እናሰርሐ ዝነጥፍ ዘሎ መንግስቲ ኣይኮነን። ብኣንጻሩ ፖለቲካዊ ሓድነቱ ዘሊቁን ተዘሪጉን በብግዝኡ ኣብ ሕድሕዱ እናተበላለዐ ኣብ ሕሱም ምንቁልቛል ዘሎ’ዩ። ኣብ ዲፕሎማስያዊ መዳይ’ውን እንተኾነ ክብደትን እምነትን ስኢኑ ብተዳራራቢ ማዕቀብን ተነጽሎን ኣብ ምስቓይ ይርከብ ኣሎ። ኣብ ናይ ከባቢና ሃገራትን መንግስታትን ምትዂታዃት እናገበረ ብውጽኢቱ ረብሓ ክረክብ እናጸዓረ፡ ብእንጻሩ ክሳራን ተነጽሎን እናጋጠሞ እዩ መጺኡን ዘሎን። ብሓጺሩ መንግስቲ ህግደፍ ኣብ ኩሉ መዳያዊ ጽጉም ኩነታትን፡ መስርሕ ምድኻምን ምንቁልቛንልን ኮይኑ ኩሉ ሕማቕ ዝባሃል ተግባራት እናፈጸመ “ተላኻኽምካ ምጥፋእ” ዝብል ናይ ተስፋ ምቑራጽ ውሳነ ተኸቲሉ ህዝብን ሃገርን ናብ ዝኸፍአ ሓደጋ እና ደፍአ’ዩ ዝርከብ ዘሎ ክባሃል ዝካኣል’ዩ።
ኪዳን፡ በወገን ደምበ ተቓውሞ’ከ? ነዚ ህልው ኩነታት ናይ ህዝብን ሃገርን ንምቕያር ነቲ ስርዓት ብምግጣም ብኸመይ እጃሙ የበርክትን ይጸሉን ኣሎ ትብል?
ተጋ.ጀማል: ደምበ ተቓውሞና ብሓፈሻ ኣብ ህዝብናን ሃገርናን ወሪዱ ዘሎ ጭቆናን በደላትን ዝተፋላለየ ጸገማትን ንምውጋድ ኣንጻር ዲክታቶርያዊ ስርዓት ህግደፍ ብዓቕሙ ቃልሲ እናካየደ’ዩ ዝርከብ ዘሎ። እቲ ብደምበ ተቓውሞና ዝካየድ ዘሎ ቃልሲ ብከምቲ ጸገም ህዝብናን ሃገርናን ዝጠልቦ ኣድማዕን ቅልጡፍን ክብሃል እኳ እንተዘይተኻእለ፡፡ ብፖለቲካዊ፡ ዲፕሎማስያውን ወተሃደራውን /ብዝተሓተ መልክዑ/ ቃልሲ ክካየድ ጸንሑን ይካየድ ኣሎን’ዩ። ብፍላይ ኣብቲ ፖለቲካውን ዲፕሎማስያውን መዳይ ዘካየዶ ቃልሲ ነቲ ሰርዓት ቀሊል ዘይኮነ ተጽዕኖን መኸተን ይገብረሉ ኣሎ ኢዩ። ስለ ዝኾነ መንግስቲ ህግደፍ ኣብ ወጻኢ /ዲያስፖራ/ ዝተወሰነ ህዝቢ ብምሓዝ ኣብ ናይ ከበባ ፖለቲካዊ ሃዋህው ኮይኑ ክነጥፍ ኣገዲድዎ ኢዩ። ኣብ ዲፕሎማስያዊ መዳይ ውን እንተኾነ ዋላ እኳ ኣድማዕነትን ቀጻልነትን ዘለዎ እዩ ክባሃል ዝካኣል እኳ እንተዘይ ኮነ፣ ብዝተወሰነ ደረጃ ኣብ ምቅልዑ ዘይናዓቕ ተራ ይጻወት ኣሎ’ዩ።
ኣብ ወተሃደራዊ መዳይ’ውን እንተኾነ ዋላ እኳ ዓበይትን ኣድማዕትን ብቐጻሊ ዝካየዱን እንተዘይኮኑ ንፕሮፓጋንዳን ውደባን ዕማማት ንምክያድ ዝሕግዙ ንኡስ ወታሃደራዊ ስርሒታት ብውሱን ውሁድ ዓቕሚ ክካየዱ ጸኒሖም እዮም። እዞም ውሱናት ስርሒታት’ዚኦም ድማ ንጸላኢ ስግእት ካብ ምፍጣር ሓሊፎም፡ ኣብ ውጹዕ ህዝብና ተስፋ ናይ ቃልሲ ብመጠኑ ዝፈጥሩ ዘለዉ እዮም። ስለ ዝኾነ ደምበ ተቓውሞና ብሓፈሻ ብፍላይ ካኣ ኣብ ዝተፈላለዩ ግንባራት ብምዕሳል ዝቃለስ ዘሎ ሓይልታትና ንዘለዎ ውሽጣዊ ድኽመታት ክፈትሕን ቀላጽሙ ንምጥማርን ዘካይዶ ዘሎ ጻዕአን፡ ህዝብን ሃገርን ናይ ምድሓን ቃልስን ዋላ’እኳ ልዑል እዩ ክባሃል ኣይካኣል፡ ኣቃሊልካ ዘይረኤ ናይ ቃልሲ እጃም ኣብ ምብርካት እዩ ዝርከብ ዘሎ። እዚ ኣበርክቶ’ዚ ግን ዝያዳ ክዓብን ክሰፍሕን፡ ምስ ጸገማት ናይ ህዝብናን ሃገርናን ዝጠልቦ ዘሎ ህጹጽ ኩነታት ክዓብን ክቀላጠፍን ክበቅዕ ሓያል ጻዕርን ቃልስን ከነካይድ ዝጠልበና ዘሎ ጉዳይ እዩ። በዚ መሰረት ድማ ኣብ ክሊቲ ሓበራዊ ወተሃደራዊ እስትራተጂ ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳንጀጋኑ ኣሃዱታት ዲሞክራስያዊ ግንባር ሓድነት ኤርትራ /ደግሓኤ/ን ዲሞክራስያዊ ውድብ ዓፋር ቀይሕ ባሕርን ብ22 ታሕሳስ 2014 ኣብ ልዕሊ ኣካል ስለያ ክፍለ ሰራዊት 53 ኣብ ከባቢ ማይ ጊኒ ፍሉይ ሽሙ ማይ ምራኻት ኣብ ዝተባህለ ቦታ ኣብ መንጎ ቤት ገብርኤልን ማይ ኣልባን ንኡስ ዞባ ዓዲ ዃላ ነቂጡ ዝነበረ ናይ ስለያ ኣሃዱ ህግደፍ በርቃዊ መጥቃዕቲ ብምፍጻም ኣብ ልዕሊ ጸላኢ ዓቢ ክሳራ ከም ዘውረዱ ከም ኣብነት ክጥቀስ ይከኣል።
ኪዳን፣ ኤርትራዊ ደሞክራስያዊ ኪዳን ብወገኑ’ከ፡ ከም ሓደ ዝዓበየ ግንባር መጠን፡ ኣብ ዝካየድ ዘሎ ቃልሲ፡ እንታይ ኣበርክቶ ይገብር ኣሎ ትብል?
ተጋ..ጀማል፣ኤርትራዊ ደሞክራስያዊ ኪዳን ከም ግንባር ኣብ ቃልሲ ዘበርክቶ ዘሎ ግቡኣትን ዕማማትን ብሓፈሻ ኣብቲ ደምበ ተቓውሞና ዝብል ዝተጠቕሰ እዩ ብቐንዱዝጠቓለል። ከም ዝተጠርነፈ ሰፊሕ ሓይሊ ዝሓዘ ግንባር መጠን፡ ኣብ ደምበ ተቓውሞና ህዝብን ሃገርን ንምድሓን ዝግበሩ ናይ ቃልሲ ንጥፈታት ኤ.ድ.ኪ. ኣብዚ ህሞት’ዚ ካብቲ ኣብ ደምበ-ተቓውሞ ዝተፈልየ’ዩ ክንብል ኣይንኽእልን። ኣብ ዝሓለፈ መስርሕ ግን ደምበ ተቓውሞና ተኣማሚኑን ተደጋጊፉን ክቃለስ ንክበቅዕ፡ ኣብ 2010 ሃገራዊ ዋዕላ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ክጋባእ ተበግሶ ብምውሳድ ምስ ዝተፈላለዩ ፖለቲከዊ ውድባትን ስቪክ ማሕበራትን ብምዃን ሃገራዊ ዋዕላ ክካየድ ዓቢ /ልሉይ/ ተራ ተጻዊቱ እዩ። ሃገራዊ ጉባኤ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ንክጋባእ’ውን ከም ግንባር ልዑል እጃም ተጻዊቱን ኣበርኪቱን እዩ። ኤርትራዊ ሃገራዊ ባይቶ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ምስ ተመስረተ ድማ፡ ኪዳን ምስ ባይቶ ዝህልዎ ዝምድና ብምንጻር ካብ ዝጸንሕዎ ኣገደስቲ ናይ ቃልሲ መሳርሕታቱ ናይ ዜና /ተለፍክን/ ኣብኡ ክነጥፍ ዝጸንሐ ኣብ ናይ ዲፕሎማስን ህዝባዊ ጉዳያትን ብደረጃ ባይቶ እንተተፈጺሙ ዝሓሸ’ዩ ዝብሎም ዕማማት ናይ ባይቶ ክሰጋገሩ ገይሩ። ሓሓሊኡ እውን ገለገለ ፋይናንሳዊ ደገፋት ገይሩ እዩ። ሃገራዊ ባይቶ ተጠናኺሩ ክቃለሰሉ ዝኽእል ኩነታት ንክፍጠር ምስ ካልኦት ተሻረኽቲ ኣካላት ንሱ እውን ናይ ገዛእ ርእሱ ኣስተዋጽኦ ክገብር ጸኒሑ እዩ።
ኪዳን፣ኤ.ዲ.ኪ. ዝገብሮ ዘሎ ንጥፈታት’ከ ብፍላይ ምሓበርካና’ዶ?፣
ተጋ..ጀማል፡ ኤርትራዊ ደሞክራስያዊ ኪዳን ከካይዶ ዝጸንሐን ዘካይዶ ዘሎን ናይ ቃልሲ ንጥፈታት እቲ ልዕል ክብል ዝተጠቕሰ ንጥፈታቱ ከም ዘለዎ ኮይኑ፡ ብተወሳኺ ንምጥቃስ ዝኣክል፡ ኣብ ውሽጢ’ዚ ዝሓለፈ ዓመት፡ ዋላኳ ብዝተፈላለየ ምኽንያት ከምቲ ዝተወጠነ እንተዘይተጓዓዘ ሰፊሕ ናይ ፖለቲካዊ ሓይልታት ጽላል ንክምስረት ብዓቕሙ ጽዕቱ እዩ። ሕጂ’ውን ፖለቲካዊ ውድባት ተቐራሪበን ክቃለሳን፣ሰፊሕ ሃገራዊ ግንባርና ኤ.ሃ.ባ.ደ.ለ ንምድልዳሉ ዓቕሙ ብዝፈቕዶ ክሰርሕ እዩ። ኣብ ግንባራዊ ንጥፈታቱ ዝምልከት ድማ፡ ብዝውንኖ ናይ መራኸቢ-ብዙሓን መሳርሒታት ማለት፡ ብሬድዮ፡ ዌብሳይትን ልሳኑ “መጽሔት ኪዳን” ብምጥቃም ብመጠኑ ፕሮፖጋንዳውን ዜናውን ስራሓት ከካይድ ጸኒሑን የካይድ ኣሎን እዩ። ኣብ ዓቕሚ ኣባላቱ ካድራቱ ምዕባይ ዝምልከት ኣብ ዝተፈላለየ ግዜ ውጽኢት ኣኼባታት ማእከላይ መሪሕነትን ፖለቲካዊ ቤት-ጽሕፈትን መደባቶምን መበገሲ ብምግባር ዓቕሞም ክዓቢ ዝሕግዝ ኣኼባታት ትምህርቲ ሂቡ እዩ። ብፍላይ ኣብ ወርሒ ለካቲት 2014ን ኣብ መጋቢት 2014ን ዝተዋህበ ኤ.ዲ.ኪ. ንዝሰርሖም ስራሕትን ዝመደቦም መጻኢ መደባትን ብዝርዝር ዘስነቐን፡ ንመጻኢ ኣብ ግንባራዊ ስራሕቲ ዝጠቅም ሓጋዚ ሓበሬታን መምርሕን ትምህርቲ /ኦሬንተሽን/ ስለ ዝነበረ ኣብ ዝቐጸለ ስራሓት ሓጋዚ እዩ ነይሩ። ከምኡ’ውን ንካድራት ኣብ ምምሕዳራዊ መዳይ ዝጠቅም ሓጺር ኮርስ /ትምህርቲ/ ሂቡ እዩ። ኣብቲ ናይ ሃገራዊ ባይቶ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ድኽመታት ንምውጋድ ክካየድ ዝጸንሐ ቃልሲ’ውን ናቱ ኣወንታዊ ተራ ነይሩዎ እዩ።ይኹን ዳኣምበር ኣብቶም ዝነበሩ ድኽመታት ንሱ እውን ብሸነኹ ዝስከሞ ናቱ ውሽጣዊ ድኽመታት ነይሩምዎ እዮም።
ኣብ ወተሃደራዊ መዳይ ኤ.ዲ.ኪ ወታደራዊ ክንፊ ዘለወ ኣባላት ውድባቱ ብምውህሃድ ሓደ ናይ ሓባር ዝተወሃሃደ ወታሃደራዊ ዕማም ክካየድ ክካኣል፡ ስሚናራት ብምግባር ናይ ምውህሃድ ስራሕቲ ከካይድ ጸኒሑ እዩ። ከም ውጽኢቱ ድማ ሓደ ናይ ሓባር ወታሃደራዊ ኮሚቴ ብምውዳብ፡ ዝተወሃሃደ ዕማም ዝተወሰኑ /ናእሽቱ/ ወታሃደራዊ ስርሒታት ናብ ልዕሊ ናይ ሓባር ጸላኢ ክካይዱ ጸኒሖም እዮም።እዚ ንኡስ ስርሒታት’ዚ ድማ ንፖለቲካውን ፕሮፖጋንዳውን ስራሓት ሓጋዚ ባይታ ክፈጥር ጸኒሑን ኣሎን እዩ። ብተመሳሳሊ ምስ ካብ ኤ.ዲ.ኪ ውጻኢ ዘለዋ ወታሃደራዊ ክንፊ ዘለወን ዝተወሰና ውድባት’ውን ብመትከል ናይ ተወሃሂድካ ምስራሕ ዝብል መበገሲ ብምግባር ኣብ ወታሃደራዊ መዳይ ብደረጃ ባይቶ ኣብ ዝተወጠነ ሰሚናር ብምስታፍ ብደረጃ ኣባላት ውድባቱ ኣብ ናይ ሓባር ነጥበ ስምምዕ ንምብጻሕ ልሉይ ተራ ተጻዊቱ እዩ። እዚ ስምምዕ’ዚ ከም ስምምዕ ህልዊ ኮይኑ፡ ኣብ ዓውደ ተግባር ግን ብዝተፈላለየ ምኽንያታት ብተግባር ክስራሓሉ ዝተበቕዐ እኳ እንተዘይኮነ፡ ንመጻኢ ግብራዊ ንምግባሩ ኤ.ዲ.ኪ. ክጽዕረሉ እዩ።
ኪዳን፡ ውድባት ኣባላት ኤ.ዲ.ኪ፡ ኣብ ምድልዳልን ምሕያልን ኤርትራዊ ሃ/ዊ ባይቶ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ኣበርክቶአን ከመይ ይመስል?
ተጋ..ጀማል፡ ውድባት ኣባላት ኤ.ዲ.ኪ. ኣብ ምድልዳልን ምሕያልን ሃገራዊ ባይቶ ኣበርክቶአን ዝብል ሕቶ ልዕል ክብል ዝጠቐስኩዎ ተራ ናይ ኤ.ዲ.ኪ ኣብ ምሕያል ኤርትራዊ ሃ/ዊ ባይቶ ብጥሙር ዝገልጽኩዎ ስለዝኾነ፡ ብዙሕ ሓድሽ ዝውስኸሉ ኣይክልወንን እዩ። ኣብዚ ዝጠቕሶ ነገር እንተሃለወ፡ ኤ.ዲ.ኪ ከም ግንባር፡ ኣባላቱ ዝኾና ውድባት ድማ ብተናጸል ስፊሕ ሃ/ዊ ግንባርና ሃ/ዊ ባይቶ ኣብ ምድልዳል ብከምቲ ዓቕመን ካብኣተን ትጽቢት ዝግበረለን ተራ ኣወፍየን እየን ክበሃል ዝካኣል እኳ እንተዘይኮነ ብሓፈሻ ግን ኣስማት ምዝርዝር ከየድለየ ተረኤን ከበርክታ ጸኒሐንን የበርክታ ኣለዋን እየን። ብካልእ ኣገላልጻ፡ ኤ.ዲ.ኪ ከም ግንባር ይኹን ኣባላቱ ብተናጸል፡ ኣብ ዙርያ’ቲ ኣወንታዊ ተረኤን ከምቲ ካልእ ተላፋኒ ሓይልታት /ፖለቲካዊ ውድባትን ስቪክ-ማሕበራትን/ ድኽመታት’ውን ጸኒሑወንን ኣለወንን እዩ።
ኪዳን፣ ኤ.ድ.ኪ ካብዚ ዘካይዶ ዘሎ ቃልሲ ዝያዳ ኣድማዒ ምእንቲ ክኸውን ብቐዳምነት እንታይ ሰሪዑ ዝሓዞ መደብ /እስትራተጂ/ ኣሎ?
ተጋ..ጀማል፣ ኤ.ዲ.ኪ ብሓጺሩ ኣብ ቃልሲ ዝያዳ ኣድማዒ መታን ክኸውን ዝሓዞ መደብ /እስትራተጂ/ ኣብቶም ክሳብ ሕጂ እናኣሰላሰሎም ዝመጸ ኩሉ-መዳያዊ ቃልስን፡ ኣብ ነብሱን ዓሚቑን ሃናጽን ገምጋም ብምግባር ናይ መጻኢ ኣንፈት ናይ ቃልሱ ክርእን ክምድብን እዩ። ካብዚ ተበጊሱ ድማ ኩሉ ነቲ ቃልሲ ከሐይል ዝኽእል፡ ውህደት ናይ ተቓወምቲ ሓይልታትና ከረጋግጽ ዝኽእል ኩነታት ንክፍጠር ናይ ገዛእ ርእሱ ኣወንታዊ ናይ ቃልሲተራ ንክጻወት ክቃለስ እዩ። እዚ ዝተጠቕሰ ገምጋምን ሓድሽ መደባትን ክሳብ ዝዳሎ ኣብ ዘሎ ግዜ ድማ በቲ እናተቓለሰሉ ዝመጸን ዝቃለሰሉ ዘሎን መደባት እናተመርሐ ካብኡ ዝጥለብ ናይ ቃልሲ ኣስተዋጽኦ እናገበረ ቃልሱ ክቕጽል እዩ።
ኪዳን፡ ኤርትራዊ ደሞ/ዊ ኪዳን፡ ካብኡ ወጻኢ ንዘለዉ ሓይልታት/ውድባት ማዕረ ክንደይ ክፉት እዩ?
ተጋ..ጀማል፣ ኤ.ዲ.ኪ ዝኾነ ውድብ/ሰልፊ/ ናይ ግንባሩ ረቛሒታት ዘማለኤ ኣባልነት ረኺቡ ክቃለስ ኩሉ ግዜ ማዕጽኡ ክፉት እዩ። ኤ.ዲ.ኪ እዚ ጥራሕ ዘይኮነስ ኤ.ዲ,ክን ካለኦት ፖለቲካዊ ውድባትን/ ስፊሕ ሃገራዊ ዓቕሚ/ ዝሓቖፈ ናይ ፖለቲካዊ ውድባት ጽላል ንክምስረት’ውን ዝድግፍን ኮይኑ ንምምስራቱ እውን ብዓቕሙ ክነጥፍ ጸንሑ እዩ። እዚ ጉዕዞ እዚ ብመሰረት ክሳብ ሕጂ ዝተጓዕዘ ኣብ ጸብጻብ ብምእታው ከመይ ክኸውን’ዩ ኤ.ዲ.ኪ ንቕድሚት ናይ ገዛእ ርእሱ ገምጋም ክገብረሉ ብመደብ ተታሒዙ ዘሎ እዩ።
ኪዳን፣ ንስርዓት ህግደፍ ብምእላይ ኣብ ኤርትራ ሰላምን ራህዋን ንምውሓስ ብደምበ-ተቓውሞ ኮነ፡ ኩሉ ደላይ ፍትሒ ኣብ ዝካየድ ዘሎ ቃልሲ ኣብዚ ሕጂ እዋን ብቐዳማይ ደረጃ እንታይ ዓይነት ስራሕ/ቃልሲ/ ክዓምም ኣለዎ ትብል?
ተጋ..ጀማል፣ኩሉ ኣብ ሰላም፡ ፍትሕን ልምዓትን ጠቕሚ ዘለዎም ተቓላሳይ ኣብዚ ግዜ’ዚ ንዘለዎ /ክህልዎ ዝኽእል/ ካላኣዊ ፍልልይ ብደሞ/ዊ ኣገባብ እናማሓደረ፡ ኣብ መድረኻዊ ዕማማት /ምውጋድ ሓባራዊ ጸላኢ መ/ህግደፍ/ ዘትከለ ዝተወሃሃደን ዝተዋደደን፡ ኣብ ምትእምማንን ምድግጋፍን ዝተሰረተ ውዑይ ቃልሲ ከካይዱ ክበቕዑ /ክንበቕዕ/ ኣለና እብል። ብተወሳኺ ዝኾነ ውድብ /ሰልፊ/ ካብ ዝኾነ ህርፋን ናይ ስልጣንን ጉጅላዊ ምንቅስቓስን ድሒኑ፡ ንሓባራዊ ዕላማን ዕማማትን ብዘይተጉላባነት እናኣሰላሰለ ህዝብን ሃገርን ኣብ ምድሓን ክንቃለስን ክንረባረብን ኣለና ብምባል ለበዋይ ክቕርብ እፎቱ።
ኪዳን፣ ኣብ መጨረሽታ ብወገንካ ትብሎ ነገር እንተልዩ ዕድል ክህበካ/ ናብኻ ብገድፎ/?
ተጋ..ጀማል፡ ክብሎ ዝደሊ ርእይቶ ኣብ ዝተላዕሉ ዝተፈለለዩ ሕቶታትን መልሶምን ኣዛሚደ መብዛሕቲኦም ኢለዮም እየ።ንምዝዛም ዝኣክል ግን፡ ዘለናዮ ህሞት፡ ከም ህዝብን ሃገርን ኣብ ኣዝዩ ዘስግእ ተኣፋፊ ኩነታት ንርከብ ከም ምህላውና መጠን፡ ንኣዕናዊ ስርዓት ህግደፍ ብሓባር ተቓሊስና ብምውጋድ ኣብ ልዕሊ ህዝብናን ሃገርናን ዘንጸላሉ ዘሎ ናይ ውድቀትን ምብትታንን ሓደጋ ዓጺፍና፡ ከም ህዝብን ሃገርን ህልውናናን ቀጻልነትናን ንምርግጋጽ ካብ ዝኾነ ግዜ ንላዕሊ ሓሪንና ክንቃለስ ኣለና እብል። ከምኡ እውን ሓድነት ደንበ ተቓውሞ ንምዝራግን ኣንፈቱ ንምዕጻፍን ብቐጥታ ይኹን ብተዘዋዋሪ መንገዲ ዝካየዱ ጸለመታትን ወስታታትን ብሓበራዊ ቃልስታት ክግትኡ እንተዘይክኢሎም በብግዜኡ ሸለል እንዳበልካ ክሕለፉ እንተድኣ ኮይኑ ከምዚ ዝኣመሰለ እከይ ተግባራት ዘካይዱ ኣካላት ብዝያዳ ክሻድኑን ናብ ዝኸፍአ ሓደጋ ክሰጋገሩን እንተዘይኮይኖም ክእረሙ ኣይክእሉን። ስለ ዝኾነ ከኣ ፖለቲካዊ ሓይልታት ኤርትራን ስቪካዊ ማሕበረሰባትን ህዝብን ሓድነቶም ኣደልዲሎም ንኸምዚ ዝኣመሰለ ከፋፋልን ኣፍራስን ተግባራት ዘካይዱ ኣካላት ካብ ኣዕናዊ ተግባራቶም ንኽቑጠቡ ዓገብ ክብልዎም ይግባእ እብል። ካብዚ ሓሊፉ ኣብዚ መድረኽ’ዚ ከም ህጹጽ እዋናዊ ዕማምና ንምዕዋት 2ይ ሃገራዊ ጉባኤ ንሸባሸብ ከም ዘለና መጠን ኩሉ ዕማማት ፈ.ቤ.ጽ ኣሰናዳኢት ሽማግለን ብዓወት ክዛዘም ምእንቲ ኩሎም ፖለቲካዊ ሓይልታትን ስቪካዊ ማሕበረ ሰባትን ህዝብን ኣብ ጎኒ እዚ ቅኑዕ ዓላማታት’ዚ ጠጠው ኢሉ ኩሉ ሸነኻዊ ምድግጋፍ ክገብሩ ጸዋዒተይ የቕርብ። ኣብዚ መዳይ’ዚ ከኣ ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳን ምስ ኩሉ ዘጋጥምዎ ባዕላውን ወድዓውን ጸገማት ብቓልሲ ብምስጋር ብዝተኻእለ መጠን ምስ ኩሎም ነዚ ቅዱስ ዕላማ ዝድግፉ መሻርኽቲ ኣካላት ባይቶ፡ ደለይቲ ለውጢ ዝኾኑ ሓይልታት ደምበ ተቓውሞ፡ ስቪካውያን ማሕበራት፡ ምሁራን፡ መንእሰያትን ደቂ ኣነስትዮን ኮይኑ ንምዕዋት ካልኣይ ሃገራዊ ጉባኤ ዕዙዝ ተርኡ ክጻወት ከዘኻኽር እፈቱ።
ኣብ መወዳእታ ከመሓላልፎ ዝደሊ መልእኽቲ እንተሎ ንዲሞክራስያዊ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ብሓፈሻ ነቲ ብጨቋኒ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ህግደፍ ተማሪሩ ካብ ሃገሩ ተሰዲዱ ኣብ ፈቖዶ ሃገራት ዓለምን ኣብ ዝተፈላለያ ሃገራት ኣብ ዝርከባ መዓስከር ስደተኛታትን ንዝርከብ ህዝብና ድማ ብፍላይ ኣብ ምድግጋፍ ዝርከቡ መንግስታትን ግብረ ሰናይ ትካላትን ብሓፈሻ ንህዝብናን ተቓወምቲ ሓይልታቱን ስቪካት ማሕበረሰብናን ንስደተኛታት ዜጋታትናን ኣብ ምሕጋዝን ምድግጋፍን ብፍላይ ከኣ ንስደተኛታት ዜጋታትና ኣብ ሃገሮም ዘይረኸብዎ ዕድላት ትምህርቲ ካብ ዝተሓተ ደረጃ ክሳብ ዝለዓለ ናይ ዩኒቨርስቲ ትምህርትን ዝተፈላለየ ሞያዊ ስልጠናታትን ኣብ ምሃብ ንዝርከቡ ህዝብን መንግስትን ኢትዮጵያ ብሽም ኤርትራዊ ዲሞክራስያዊ ኪዳንን ብሽም እቲ ውጽዕ ህዝቢ ኤርትራን ከመስግን እፈቱ።
ክፍሊ ዜና ኤርትራዊ ዲሞክርሲያዊ ኪዳን
18 ለካቲት 2015
ኣገዳሲ ቆጸራታት
- SECOND EASE CONGRESS ANNOUNCEMENT - ምልክታ : ካልኣይ ጉባኤ ዝምልከት
- ኣገዳሲ ሓበሬታ ዝኽሪ መበል 25 እዮብያላዊ ዓመት ናጽነት ኤርትራ Firande av 25 års av Eritreas Självständighet.
- ኣገዳሲ ሕዝባዊ መፍለጢ Important Public Announcement دعوة لإجتماع هام
- መጸዋዕታ ንኣገዳሲ ህዝባዊ ኣኼባ
- ዕድመ መጋቢት 8 2016 ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ
- ኣገዳሲ ሕዝባዊ ሰሚናር ኣብ ከተማ ስቶክሆልም اجتماع جماھیري مھم في مدینة استوكھلم مظلھ الارتریھ السویدیة لتغییر Important Public Seminar in Stockholm Sweden
- ዕድመ ንሓዲሽ ዓመት አብ ከተማ ኰለን/ጀርመን
ሞድ የማን Mod Right sample subtitle goes here
This is the right module position, which is not using any module suffix.
To create a subtitle, separate the title input text in the module manager with an "|" character then enter your subtitle text.


text:
ትፈልጥዶ፧
ስነ ጥንቲ ንጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ ይድግፎ ድዩ፧
እታ ብብሊካል ኣርኪዮሎጂ ረቪው ዘርእስታ መጽሔት ኣብ ዘውጽኣቶ ዓንቀጽ፡ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት እብራይስጢ ተጠቒሶም ዚርከቡ “ብውሕዱ 50” ዝዀኑ ውልቀ ሰባት፡ ብሓቂ ኸም ዝነበሩ፡ ብርኽበታት ተመራመርቲ ስነ ጥንቲ ኸም እተረጋገጸ ገለጸት። ካብዚኣቶም እቶም 14፡ ነገስታት ይሁዳን እስራኤልን ዝነበሩ እዮም፣ ገሊኦም ከም ዳዊትን ህዝቅያስን ዝኣመሰሉ ፍሉጣት ነገስታት ኪዀኑ ኸለዉ፡ ካልኦት ድማ ከም ምናሔምን ጴቃሕን ብዙሕ ዘይፍለጡ እዮም ነይሮም። ብተወሳኺ፡ 5 ፈርኦናት ከምኡ እውን 19 ነገስታት ኣሶር፡ ባቢሎን፡ ሞኣብ፡ ፋርስ ከምኡ እውን ሶርያ ይርከብዎም። ይኹን እምበር፡ ኣብ ክልቲኡ ጸብጻባት መጽሓፍ ቅዱስን ኣርኪዮሎጅን እተጠቕሱ፡ ነገስታት ጥራይ ኣይኰኑን። ካብኣቶም ትሕት ዝበለ ቦታ ዝነበሮም፡ ከም ሊቃውንቲ ኻህናትን ጸሓፍትን ካልኦት ሰበ ስልጣንን እውን ተጠቒሶም ኣለዉ።
እታ ዓንቀጽ ቀጺላ፡ ኵሎም እዞም እተጠቕሱ ውልቀ ሰባት፡ ብሓቂ ኸም ዝነበሩ “ሓያሎ ምሁራት ዚሰማምዑሉ መርትዖታት” ከም ዘሎ ገለጸት። ልክዕ እዩ፡ ካልኦት ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ግሪኽኛ እተጠቕሱ ታሪኻውያን ሰባት እውን ብስነ ጥንታዊ መርትዖታት ይድገፉ እዮም። ገለ ኻባታቶም ድማ ከም እኒ ሄሮድስ፡ ጶንጥዮስ ጲላጦስ፡ ጢቤርዮስ፡ ቀያፋ ኸምኡ እውን ሰርግዮስ ጳውሎስ ዝኣመሰሉ ይርከብዎም።
ኣናብስ ካብቲ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ተጠቒሱ ዘሎ ቦታታት ዝጠፍኡ መዓስ እዮም፧
ሎሚ፡ ኣናብስ ኣብ በረኻ እታ ቕድስቲ መሬት እኳ እንተ ዘየለዉ፡ ኣብ 150 ዚኸውን ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ ተጠቒሶም ብምህላዎም፡ ጸሓፍቲ መጽሓፍ ቅዱስ ኣጸቢቖም ይፈልጥዎም ከም ዝነበሩ እዩ ዜርኢ። መብዛሕትኡ ኻብቲ ጥቕስታት ምሳልያዊ እኳ እንተ ዀነ፡ ገሊኡ ግና ብዛዕባ እቶም ቃል ብቓሉ ኣናብስ ዘጓነፍዎም ሰባት እዩ ዚገልጽ። ንኣብነት፡ ሲምሶንን ዳዊትን በናያን ኣንበሳ ቐቲሎም እዮም። (መሳፍንቲ 14:5, 6፣ 1 ሳሙኤል 17:34, 35፣ 2 ሳሙኤል 23:20) ካልኦት ውልቀ ሰባት ድማ ብኣናብስ ተቐቲሎም እዮም።—1 ነገስት 13:24፣ 2 ነገስት 17:25።
ብግዜ ጥንቲ ኣብ እስያ ዝነበሩ ኣናብስ፡ ካብ ንእሽቶ እስያን ግሪኽን ክሳብ ፍልስጥኤምን ሶርያን መሰጶታምያን ሰሜናዊ ምዕራብ ህንድን ኣብ ዘሎ ቦታታት ይርከቡ ነበሩ። ኣንበሳ፡ ዚፍራህን ዚኽበርን ብምንባሩ ብዙሕ ግዜ ኣብቲ ናይ ቀረባ ምብራቕ ጥንታዊ ስእልታት ይርከብ እዩ። እቲ ኣብ ጥንታዊ ባቢሎን ዝነበረ ዑደት ዚግበረሉ ጐደና ብዜደንቕ ብርቕርቕ ዚብል ሕጡብ እተሰርሐ ምስሊ ኣናብስ ዝወቀበ እዩ ነይሩ።
ኣብ መወዳእታ ናይ 12 ዘመን ድ.ክ.፡ መስቀላውያን ነቶም ኣብ ፍልስጥኤም ዝነበሩ ኣናብስ ይሃድንዎም ከም ዝነበሩ እዩ ዚንገር። ድሕሪ 1300 ድ.ክ. ከኣ ካብቲ ቦታ እቲ ዝጸነቱ እዩ ዚመስል። እንተዀነ ግና፡ ኣብ መሰጶታምያን ሶርያን ክሳዕ መበል 19 ዘመን፡ ኣብ ዒራቕን ኢራንን ከኣ ክሳዕ መጀመርታ መበል 20 ዘመን ኣብቲ ኸባቢ ነይሮም እዮም።


text:
ገበር | ኣምላኽ ንምትካኽ ሽጋራ ብኸመይ ይርእዮ፧
ዓለምለኻዊ ለበዳ
ምትካኽ ሽጋራ ዘይምሕር ቀታሊ እዩ።
ኣብ ዝሓለፈ ዘመን 100,000,000 ሰባት ቀቲሉ።
ኣብ ዓመት ኣስታት 6,000,000 ሰባት ይቐትል።
ብገምጋም ኣብ ነፍሲ ወከፍ ሽዱሽተ ኻልኢት፡ ሓደ ሰብ ይቐትል።
ከም ዜቋርጽ ዚሕብር ምልክት እውን የለን።
ሰበ ስልጣን ከም ዝገምገምዎ፡ እዚ ሕጂ ዘሎ ኣንፈት ከም ዘለዎ እንተ ቐጺሉ፡ ብ2030፡ ብሰንኪ ምትካኽ ሽጋራ ዚመጽእ ዓመታዊ ቝጽሪ ሞት ናብ ልዕሊ 8,000,000 ኪድይብ እዩ። ኣብ መወዳእታ መበል 21 ዘመን ድማ ቍጽሪ እቶም ብምትካኽ ሽጋራ ዚሞቱ ሰባት 1,000,000,000 ኣቢሉ ኸም ዚበጽሕ እቶም ሰበ ስልጣን ተነብዮም ኣለዉ።
ግዳያት ትምባኾ ዚዀኑ ኸኣ፡ ሽጋራ ዜትክኹ ሰባት ጥራይ ኣይኰኑን። ብህይወት ዝተረፉ ስድራ ቤት እቶም ሽጋራ ዜትክኹ ሰባት እውን ስምዒታውን ቍጠባውን ጕድኣት የጋጥሞም እዩ። ኣብ ዓዓመት 600,000 ዚዀኑ ሽጋራ ዘየትክኹ ሰባት፡ ካልኦት ዜትክኽዎ ትኪ ብምስሓቦም ይሞቱ እዮም። ብሰንኪ እዚ፡ ቍጽሪ እቲ ንኽንክን ጥዕና ዚወጽእ ወጻኢታት እውን ስለ ዚውስኽ፡ እቲ ጸገም ገንዘብ ንዅሉ ይትንክፎ እዩ።
እዚ መቕዘፍቲ እዚ፡ ካብቲ ዶክተራት መድሃኒት ንኺረኽቡሉ ሃሰስ ዚብልሉ ተመሓላላፊ ሕማማት እተፈልየ እዩ። እወ፡ ኪፍወስ ይከኣል እዩ፣ መፍትሒኡ ኸኣ ፍሉጥ እዩ። ቀንዲ ዳይሬክተር ውድብ ጥዕና ዓለም ዝዀነት ዶክተር ማርጋሬት ቻን፡ “ለበዳ ትምባኾ፡ ብምሉኡ ብሰብ እዩ ዚመጽእ፣ መንግስትታትን ትካላት ሕብረተ ሰብን ብሓድነት እንተ ጽዒሮም ከኣ ኬቋርጽ ይኽእል እዩ” በለት።
ነዚ ንጥዕና ሓደገኛ ዝዀነ ለበዳ ንምቅላስ ብደረጃ ኣህጉር ሰፊሕ ቃልሲ እዩ ዚግበር ዘሎ። ካብ ነሓሰ 2012 ንነጀው፡ ኣስታት 175 ሃገራት፡ ንኣጠቓቕማ ትምባኾ ቐይዲ ንኺገብራሉ ስጕምቲ ኺወስዳ ተሰማሚዐን እየን። * ይኹን እምበር፡ ብርቱዓት ሓይልታት ነዚ ለበዳ እዚ ኸም ዚቕጽል ይገብርዎ ኣለዎ። ኢንዱስትሪ ትምባኾ ንመዋዓውዒ ኣብ ዓዓመት ብቢልዮናት ዚቝጸር ዶላር ኣመሪካ የውጽእ ኣሎ። ነዚ ዚገብረሉ ምኽንያት ከኣ ንሓደስቲ ዓማዊል፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ምምዕባል ኣብ ዚርከባ ሃገራት ንዘለዋ ደቂ ኣንስትዮን መንእሰያትን ንምስሓብ እዩ። ብዘይካዚ፡ እቲ ወልፊ ዜትሕዝ ትምባኾ ኣብ ርእሲ እቶም ብወልፊ እተታሕዙ ሓደ ቢልዮን ሰባት፡ ንኻልኦት ሓደስቲ ሰባት እውን ብወልፊ ኸም ዚተሓዙ ይገብር ኣሎ። እዞም ሎሚ ሽጋራ ዜትክኹ ዘለዉ ሰባት ምትካኾም እንተ ዘየቋሪጾም፡ ኣብ ዚቕጽል ኣርብዓ ዓመት ቍጽሪ እቶም ብሰንኪ እዚ ዚሞቱ ሰባት ኪድይብ እዩ።
መዋዓውዕን ወልፍን ንሓያሎ ሰባት ኣብ መጻወድያ ኣእትዩ፡ ኪወጹ እኳ እንተ ተመነዩ ኺወጹ ኸም ዘይክእሉ እዩ ዚገብሮም። ተመክሮ ናኦኮ ነዚ ዚሕብር እዩ። ናኦኮ ኣብ ጕርዝውና ኣብ ዝነበረትሉ ዕድመ፡ ሽጋራ ኸተትክኽ ጀመረት። ነቲ መዋዓዋዕቲ ኣብ መራኸቢ ብዙሓን ዜቕርብዎ ሽጋራ ዚትከኸሉ መገዲ ኽትቀድሖ ብምኽኣላ፡ ዝሰልጠነት ኰይኑ ተሰምዓ። ክልቲኦም ወለዳ ብሰንኪ መንሽሮ ሳንቡእ ኪሞቱ ኸለዉ እኳ እንተ ረኣየት፡ ንኽልተ ደቃ እውን ተዕቢ እኳ እንተ ነበረት፡ ሽጋራ ምትካኻ ግና ኣየቋረጸትን። ከምዚ ድማ ትብል፦ “መንሽሮ ሳንቡእ ከይሕዘኒ እሻቐል ነይረ እየ፣ ብዛዕባ ጥዕና ደቀይ ከኣ የተሓሳስበኒ ነይሩ እዩ፣ ምስናይዚ ግና፡ ሽጋራ ምትካኸይ ኣየቋረጽኩን። ኬቋርጾ ኸም ዘይክእል ኰይኑ ኸኣ ተሰምዓኒ” በለት።
ይኹን እምበር፡ ናኦኮ ኸተቋርጾ ኽኢላ እያ። ሽጋራ ምትካኽ ንኸተቋርጾ ዝደረኻ፡ እቲ ብሚልዮናት ንዚቝጸሩ ሰባት ካብ ትምባኾ ናጻ ዀይኖም ንኺነብሩ ዝሓገዞም ምንጪ እዩ። እቲ ምንጪ እቲ እንታይ እዩ፧ ነዛ ቐጺላ ዘላ ዓንቀጽ ኣንብባ።
^ ሕ.ጽ. 11 እቲ ዚውሰድ ስጕምቲ፡ ንሰባት ብዛዕባ እቲ ምትካኽ ሽጋራ ዜስዕቦ ሓደጋ ምምሃር፡ ንዕዳጋ ኢንዱስትሪ ትምባኾ ምቍጽጻር፡ ንዋጋ ቐረጽ ትምባኾ ኸም ዚውስኽ ምግባር፡ ከምኡ ድማ ሰባት ምትካኽ ሽጋራ ንኼቋርጹ ዚሕግዝ መደባት ምውጻእ ዜጠቓልል እዩ።


text:
1ዉዴ ኬሊ ጉቴ ዓሚ ዹማ ሚኢሪ ሜግዴላ ዓጮ ማይራማ ዬሱሴኮ ዱኡፖ ቤዞ ዴንዴኔ፤ ዒኢካ ዒዛ ሄላዖ ዱኡፖ ዔቶ ካሮ ዎዾና ሹጫሢ ዱኡፖ ዔቶ ካራፓ ኮላዺ ዓኣንቴ ዴንቄኔ። 2ዬያሮ ዒዛ ሲሞኔ ጌይንታ ጴፂሮሴና ዬሱሴ ዒዛ ናሽካያ ማዔ፥ ሜሌ ዒዛኮ ጊንፆ ሃንታሢና ኮራ ጳሽኪ ዴንዳዖ፦ “ጎዳ ዱኡፖይዳፓ ኬሲ ዔኮናኔ፤ ዓንካ ዒዛ ጌሦናቴያ ኑ ዔሩዋሴ” ጌዔኔ። 3ዬማና ጴፂሮሴና ሓንጎ ዬሱሴኮ ጊንፆ ሃንታሢና ዎላ ኬስካዖ ዱኡፖ ቤዞ ዴንዴኔ። 4ዒማና ላምዖንሢ ዎላ ጳሽኬኔ፤ ጋዓንቴ ባጋሢ ጴፂሮሴ ጳሽኪ ቢራዖ፥ ቤርታዺ ዱኡፖ ቤዞ ሄሌኔ። 5ሂርክ ጌይ ዒዚ ዱኡፖ ዔቶ ዛጋዖ፥ ዬሱሴ ሱኡዶና ዓፒላ ሌሊ ዓኣንቴ ዴንቄኔ፤ ጋዓንቴ ዒ ዔቶ ጋሮ ጌሊባኣሴ። 6ዬካፓ ሲሞኔ ጎዖ ጴፂሮሴ ጊንፆ ሙኪ ዒኢካ ሄላዖ፥ ዱኡፖ ዔቶ ጋሮ ጌሌኔ፤ ዒዚያ ዬሱሴ ሱኡዶና ዓፒላ ሌሊ ዓቲ ዓኣንቴ ዴንቄኔ፤ 7ዬሱሴኮ ቶኦኮ ማሮና ቱርጫ ሃንጎ ዑፆ ሱኡዶና ቱርጮና ዎላቱዋንቴ ዱማዺ ሜሌ ቤስካ ቁሪንቲ ዓኣንቴ ዒ ዴንቄኔ። 8ዬካፓ ሓሣ ዬይ ቤርታ ሄሌ፥ ዬሱሴ ጊንፆ ሃንታሢ ዱኡፖ ዔቶ ጌሊ ዛጋዖ ዬይ ጎኔ ማዔሢ ጉሙርቄኔ። 9ዒማና፦ “ሓይባፓ ዒዚ ዔቃንዳያ ኮይሳኔ” ጋዓ ጌኤዦ ማፃኣፖ ቃኣሎ ዔያታ ማሊ ጶቂሢ ዔሪባኣያኬ። 10ዬካፓ ዬንሢ ላምዖ ዬሱሴ ጊንፆ ሃንታዞንሢ ማዒ ፔ ማኣሪ ዓኣዼኔ። 11ዒማና ሜግዴላ ዓጮ ማይራማ ዬኤኪ ዬኤኪ ዱኡፖ ኮይላ ዔቂ ዓኣዖ፥ ሂርኪ ጌይ ዱኡፖ ዔቶ ጋሮ ዛጌኔ። 12ዒዛ ዛጋንቴ ዬሱሴኮ ሌዛ ዓኣ ቤዞይዳ ቦኦሬ ማኣዖ ማይንቴያ፥ ላምዖ ኪኢታንቾስኬንሢ ፔቴ ኬሮ ኬዴ ፔቴሢ ቶኮ ዛላ ዴዒ ዓኣንቴ ዒዛ ዴንቄኔ። 13ዬንሢ ማይራሞ ኮራ፦ “ዔና! ዓይጎሮ ኔ ዬኤካይ?” ጋዓዛ፥ ዒዛ ማሃዖ፦ “ታ ጎዳሢ ሃካፓ ዔኮናኔ፤ ዓንካ ጌሦናቴያ ታ ዔሩዋሴ” ጌዔኔ። 14ዬያ ዒዛ ጋዓዖ ጊንሢም ሺሪ፥ ዬሱሴ ዔቂ ዓኣንቴ ዴንቄኔ፤ ጋዓንቴ ዬይ ዬሱሴ ማዔሢ ዒዛ ዔሪባኣሴ። 15ዬሱሴ ዒዞ ኮራ፦ “ዔና ኔ ዓይጎሮ ዬኤካይ? ሓሣ ኔ ዖና ኮዓይ?” ጌዔኔ፤ ዒዞም ዬይ ዓሢ ሚፆ ቱኮና ቤዛ ማዻ ዓሲ ማሌሢሮ፦ “ጎዳሢዮ! ኔኤኒ ዒዛ ዔኬቴ ዎካ ኔ ዒዛ ጌሤቶ ሓዳራ ታኣም ኬኤዜ፤ ታኣኒ ዒዛ ዔካንዳኔ” ጌዔኔ። 16ዒማና ዬሱሴ፦ “ማይራሜ” ዒዞ ኮራ ጋዓዛ፥ ዒዛ ዒዛ ባንሢ ሺራዖ ዔብሬ ዓሲ ሙኡቺና “ሬቡኒ” ጌዔኔ፤ ዬኖኮ ቡሊጻ “ዔርዛሢዮ!” ጌይሢኬ። 17ዬሱሴ ዒዞም፦ “ሓጊ ታኣኒ ሌካ ታ ዓዶ ባንሢ ኬስኪባኣሢሮ ታና ዓርቂፖ፤ ጋዓንቴ ታ ጌርሲንሢ ኮራ ዓኣዺጋፓ ‘ታኣኒ ሌካ ታ ዓዶና ዒንሢ ዓዶና ባንሢ፤ ሃሣ ታ ጎዳ፥ ፆዛሢና ዒንሢኮዋ ጎዳ ማዔ ፆዛሢ ባንሢ ታ ዔውታንዳኔ ጌዔኔ’ ጌይ ዔያቶም ኬኤዜ” ጌዔኔ። 18ዬያሮ ሜግዴላ ዓጮ ማይራማ ዬሱሴኮ ጊንፆ ሃንታዞንሢ ኮይላ ዴንዳዖ ጎዳ ዒዛ ዛጌሢና ዒዚ ዒዞም ጌዔ ባኮዋ ዔያቶም ኬኤዜኔ። 19ዬኖ ዉዶ ኬሎ ዋንቶ ዬሱሴኮ ጊንፆ ሃንታዞንሢ ዓይሁዶኮ ዎይሣ ዓሶ ዒጊጬሢሮ ካሮ ፔኤኮ ዑፃ ዎዺ ጋራ ቡኪንቲ ዓኣንቴ ዬሱሴ ዔያታ ቡኪንቲ ዴዒ ዓኣ ማኣሬሎ ጌላዖ ባኣካ ዔያቶኮ ዔቂ፦ “ኮሹሞ ዒንሢም ማዖንጎ!” ዔያቶም ጌዔኔ። 20ዬያ ጋዓዖ ፔኤኮ ኩጮና ጎኦቦና ዔያቶ ዻዋዛ፥ ዔያታ ጎዳ ዛጊ ሚርጌና ዎዛዼኔ። 21ዬካፓ ዬሱሴ ላሚ ሃሣ፦ “ኮሹሞ ዒንሢም ማዖንጎ! ታ ዓዴ ታና ዳኬሢጉዲ ታኣኒያ ዒንሢ ዳካኔ” ዔያቶም ጌዔኔ። 22ዬያ ጌይ ዔያቶ ዑጻ ዑኡዛዖ፦ “ዓያና ጌኤሺ ዔኩዋቴ፤ 23ዒንሢ ዓሶኮ ጎሞ ዓቶም ጌዔቶ ዔያቶም ዓቶም ጌይንታንዳኔ፤ ዓሶኮ ጎሞ ዒንሢ ዓቶም ጌይባኣቶ ጎማ ዔያቶኮ ዓቶም ጌይንታዓኬ” ጌዔኔ። 24ዬሱሴ ዒዛኮ ጊንፆ ሃንታዞንሢ ኮይላ ሙኬ ኬሌሎ ታጶ ላምዖንሢዳፓ ፔቴሢ፥ ሱንፃ “ሜንቴ” ጌይንታ ቶማሴ ዔያቶና ዎላ ባኣሴ። 25ዬያሮ ሃንጎ ጊንፆ ሃንታዞንሢ ቶማሴ ኮራ፦ “ጎዳ ኑ ዛጊስካይ!” ጋዓዛ፥ ዒዚ፦ “ዓጬ ዓንጎና ዒዛኮ ጳርቂንቴ ኩጮ ታ ኬኤሎና ሄሊ ዛጉዋዖ ሃሣ ዒዛኮ ጎኦቦ ዲኢዶዋ ኩቻ ዓርቂ ዛጉዋዖ ታ ዬያ ጎኔኬ ጋዓዓኬ” ጌዔኔ። 26ሳሊ ኬሊኮ ጊንፃፓ ዒዛኮ ጊንፆ ሃንታዞንሢ ሃሣ ፔቴ ማኣሪዳ ዓኣንቴ ቶማሴ ዔያቶና ዎላ ዓኣኔ፤ ዒማና ዔያታ ዓኣ ማኣሮኮ ካራ ዎዺንቲ ዓኣንቴ ዬሱሴ ሙኪ ዔያቶኮ ባኣካ ዔቃዖ፦ “ኮሹሞ ዒንሢም ማዖንጎ!” ጌዔኔ። 27ዬካፓ ቶማሴ ኮራ፦ “ሓኒ ሙኪ፥ ኔ ኬኤሎና ታ ኩጮ ካኣሚ ዛጌ፤ ሓሣ ኔ ኩጮና ታ ጎኦቦ ዓርቂ ዛጌ፤ ዓልቲፆ ሃሺ ጉሙርቃ ዓሲ ማዔ” ጌዔኔ። 28ቶማሴ ዬማና፦ “ኔ ታኣኮ ጎዳ ሃሣ ፆዛሢኬ!” ጌዔኔ። 29ዬሱሴያ ቶማሴም፦ “ኔ ታና ዛጌሢሮ ጉሙርቄኔ፤ ጋዓንቴ ታና ዛጉዋዖ ጉሙርቃዞንሢ ጋላቲንቴያኬ” ጌዔኔ። 30ዬሱሴ ሃኖ ማፃኣፖይዳ ፃኣፒንቲባኣ ሚርጌ ፆሲ ዎልቄና ማዺንታ ዓኪ ባኣዚ ዒዛኮ ጊንፆ ሃንታዞንሢ ቤርታ ማዼኔ፤ 31ጋዓንቴ ዬሱሴ ፆሲ ናይ ሃሣ ሜሲሔ ማዔሢ ዒንሢ ጉሙርቃንዳጉዲና ጉሙርቂ ዔኪ ዒዛ ሱንፆና ናንጊና ናንጊ ሼምፖ ዒንሢ ዴንቃንዳጉዲ ሓይ ፃኣፒንቴኔ።
Copyright
Learn More


text:
Erena on Facebook
Welcome to Radio Erena!
ኢትዮጵያ፣ ናይ ህጹጽ እዋን ድሕሪ ምእዋጃ ናይ ዝኣሰረቶም ዜጋታታ ብዝሒ ልዕሊ 24 ሽሕ በጺሑ
Radio Erena: 20 December 2016
መንግስቲ ኢትዮጵያ ናይ ህጹጽ እዋን ድሕሪ ምእዋጁ ዝቐየዶም ብዝሒ ዜጋታቱ ልዕሊ 24 ሽሕ ከምዝበጽሐ ንመግለጺ ሚኒስተር ምክልኻልን ሓላፊ እዚ ህጹጽ እዋንን ኣቶ ሲራጅ ፍጌሳ ብምጥቃስ ሱዳን ትሪቡን ካብ ኣዲስ ኣበባ ሓቢሩ።
ብመሰረት ሱዳን ትሪቡን፣ እቲ ሚኒስተር ኣብ መግለጺኡ፣ ድሕሪ ምእዋጅ ህጹጽ እዋን፣ ኣብ ቀዳማይ ዙርያ ጥራይ 11, 607 ሰባት ክቕየዱ እንከለዉ፣ ኣብ ካልኣይ ዙርያ ድማ ልዕሊ 12 ሽሕ ሰባት ተኣሲሮም።
"ኣብ ዓመተ 2016፣ 74 ጋዜጠኛታት ተቐቲሎም፣" ጋዜጠኛታት ብዘይ ዶብ
Radio Erena: 20 December 2016
ኣብ ዓመተ 2016፣ 74 ጋዜጠኛታት ከምዝተቐትሉ ፓሪስ ዝመደበሩ ጋዜጠኛታት ብዘይዶብ (RSF) ሓቢሩ።
2016 ካብዘን ዝሓለፋ ሓሙሽተ ዓመታት፣ ዝወሓደ ሞት ጋዜጠኛታት ዘጋጠመላ ዓመት ምዃና'ውን ገሊጹ።
መብዛሕቶም እቶም ኣብዛ ትዛዘም ዘላ ዓመት ዝተቐትሉ ጋዜጠኛታት፣ ኣብ ሶርያ፣ ሊብያ፣ የመን፣ ዒራቕን ኣፍጋኒስታትን ኣብ ስራሕ ተዋፊሮም ኣብ ዝነበርሉ እዋን ዝተቐትሉ'ዮም።
ውህሉል ዕዳ ምምላስ ዝተጸገመት ኩባ፣ ንገለ ክፋሉ ብኣልኮላዊ መስተ (ራም) ክትከፍሎ ትሓትት
Radio Erena: 20 December 2016
ኩባ ኣብ እዋን ዝሑል ኵናት፣ ካብ ቸክ ሪፖብሊክ ዝተለቅሓቶ 270 ሚልዮን ዶላር ዕዳ፣ ኣብታ ሃገር ብዝፈሪ 'ራም' ዝተባህለ ኣልኮላዊ መስተን መድሃኒታትን ክትከፍሎ ትሓትት ምህላዋ ኣብ ቁጠባ ዘተኩራ ማዕከናት ዜና ገሊጸን።
እታ ብዋሕዲ ናይ ወጻኢ ባጤራ እትሳቐ ዘላ ኩባ፣ ንዘለዋ ዕዳ ብኣልኮላዊ መስተ ክትከፍሎ ትደሊ ምህላዋ ዘረጋገጸ ሚኒስተር ፋይናንስ ቸክ ሪፖብሊክ፣ ሃገሩ ግና እንተወሓደ ንገለ ክፋሉ ብካሽ ክምለሰላ ከምእትደሊ ምጥቃሱ ሲኤንኤን ሓቢሩ።
መንግስቲ ኩባ ብዛዕባ'ቲ ምስ ቸክ ሪፖብሊክ ዝዘራረበሉ ዘሎ ጉዳይ ብዝምልከት ሓበሬታ ንኽህብ ካብ ማዕከናት ዜና ዓለም ንዝቐረበሉ ሕቶታት ካብ ምምላስ ተቖጢቡ ኣሎ።
ሱዳን፣ ምስ ዘይሕጋዊ ምንቅስቓስ ናይ ወጻኢ ባጤራ ብዝተሓሓዝ ኣርባዕተ ኤርትራውያን ምቕያዳ ተገሊጹ
Radio Erena: 19 December 2016
መንግስቲ ሱዳን ናይ ወጻኢ ባጤራ ንምቁጽጻር፣ ዘይሕጋውያን ኣሽረፍትን ሓዋላን ኣብ ዝሃድነሉ ዘሎ እዋን፣ ምስዚ ብዝተሓሓዝ ኣርባዕተ ኤርትራውያን ከምዝቐየደ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
እቶም ኣብ መወዳእታ ወርሒ ሕዳር፣ ኣብ ከተማ ካርቱምን ከባቢ ደማዚንን ኣብ ቀይዲ ከምዝኣተዉ ዝንገር ዘሎ ኣርባዕተ ኤርትራውያን ልዕሊ 10 ሽሕ ዶላር ገንዘብ ኣብ ኢዶም ከምዝጸንሐ'ዩ ዝንገር።
እቶም ኣብ ቀይዲ ኣትዮም ዘለው ኣርባዕተ ኤርትራውያን ተዋፊሮምሉ ዝነበሩ ዓይነት ስራሕ ብንጹር ክፍለጥ እኳ እንተዘይክኣለ፣ ገሊኦም ኣብ ዘይሕጋዊ ምስግጋር ስደተኛታት ዝዋስኡ'ዮም ኔሮም ክብሉ እንከለዉ ካልኦት ድማ ኣብ ሱዳን ዝተዋፍሩ ኣባላት ስለያ መንግስቲ ኤርትራ ምንባሮም ከምዝዛረቡ እቶም ነዚ ሓበሬታ እዚ ዝልኣኩ ምንጭታት የረድኡ።
ኣብ ኤርትራን ሱዳንን ዝተራእየ ዕስለ ኣንበጣ ኣብ ቁጽጽር ከምዝኣተወ ውድብ መግብን ሕርሻን ኣፍሊጡ
Radio Erena: 19 December 2016
ኣብ ገለ ክፋላት ኤርትራን ሱዳንን ዝተራእየ ዕስለ ኣንበጣ ንምቑጽጻሩ ከምዝተኻእለ ውድብ መግብን ሕርሻን (FAO) ኣፍሊጡ።
ንኩነታት ምስፍሕፋሕ ናይ ምድረ-በዳ ኣንበጣ ኣመልኪቱ ውድብ መግብን ሕርሻን ኣብ ዘውጽኦ ጸብጻብ፣ ክሳብ 2 ታሕሳስ ኣብ ዝነበረ ግዜ፣ ኣብ ሞሪታንያ፣ ሞሮኮን ኣልጀርያን ክሳብ ዶብ ማሊን ብዝሒ ዘለዎ ዕስለ ኣንበጣ ከምዝተራእየ ብምጥቃስ፣ ኣብ ገማግም ቀይሕ ባሕሪ ኣብ ዝርከብ ሃገራት ኤርትራ፣ ሱዳንን የመንን ከኣ ውሑድ ዝመጠኑ ዕስለ ኣንበጣ ከምዝነበረ ኣረጋጊጹ።


text:
1ካብቲ እምባ ኽወርድ እንተሎ ብዙኃት ሰባት ተኸተልዎ። 2እንሆ ኸዓ ሓደ ለምጻም ቀሪቡ ጐይታይ! እንተፈቐራድካስ ክተንጽሀኒ ትኽእል ኢኻ እናበለ ሰገደሉ። 3ኢየሱስ ከዓ ኢዱ ዘርጊሑ ዳህሰሶ፤ ፍቓደይ እዩ፤ ንጻህ! ድማ በሎ፦ ሽዑ ንሽዑ ኸዓ ካብ ለምጹ ነጽሀ። 4ኢየሱስ ድማ ንሓደ እኳ ኸይትነግር ተጠንቀቕ! ግና ርእስኻ ንካህን ኣርኢ፤ ንኣኣቶም ንምስክር ምእንቲ ክኾኖምውን ከምቲ ሙሴ ዝኣዘዞ መባእ ኣቕርብ! በሎ። 5- 6ኢየሱስ ናብ ቅፍርናሆም ምስ ኣተወ ሓደ ሓለቓ ሚእቲ ናብኡ ቐሪቡ ጐይታይ! ወደይ መፃጕዕ ኾይኑ ኣብ ገዛ ደቂሱ የመና ይሳቐ ኣሎ እናበለ ለመኖ። 7ኢየሱስ ድማ መጺአ ኸሕውዮ እየ በሎ። 8እቲ ሓለቓ ሚእቲ ኸዓ ጐይታይ! ናብ ገዛይ ክትኣቱ ኣይግብአንን፤ ግና ብቓልካ ኣዝዝ ወደይ ድማ ኽሓዊ እዩ። 9ኣነውን ሹም እየ፤ ኣብ ትሕተይ ዝእዝዞም ወታደራት ኣለዉኒ፤ ነዙይ ኪድ› እብሎ ይኸይድ፤ ነቱይ ከዓ ነዓ› እብሎ ይመጽእ፤ ንሓሽከረይ ድማ ከምዙይ ግበር› እንተበልክዎ ይገብር በሎ። 10ኢየሱስ ነዙይ ሰሚዑ ተደነቐ፤ ምልስ ኢሉ ነቶም ዝስዕብዎ ዝነበሩ ድማ፦ እማን እብለኩም ኣለኹ፤ ክንድዙይ ዝኣክል እምነት ዘለዎ ኣብ እስራኤል እኳ ኣይረኸብኩን። 11ብዙኃት ካብ ምብራቕን ካብ ምዕራብን ክመጹ እዮም፤ ኣብ መንግሥተ ሰማያት ምስ ኣብርሃምን ይስሓቅን ያዕቆብንውን ክቕመጡ እዮም። 12ደቂ መንግሥቲ ግና ናብቲ ኣብ ወፃኢ ዘሎ ጸልማት ክድርበዩ እዮም፤ ኣብኡ ድማ ብኽያትን ምሕርቃም ኣስናንን ክኸውን እዩ በሎም። 13ሽዑ ኢየሱስ ነቲ ሓለቓ ሚእቲ ኪድ ከም ዝኣመንካዮ ይኹነልካ በሎ። እቲ ወዱ ኸዓ በታ ሰዓት እቲኣ ሓወየ። 14ኢየሱስ ናብ እንዳ ጴጥሮስ ምስ ኣተወ ንሓማት ጴጥሮስ ብረስኒ ተትኂዛ ደቂሳ ረኸባ። 15ኢዳ ምስ ዳህሰሳ ግና ረስና ኃደጋ፤ ተሢኣ ድማ ኣገልገለቶም። 16- 17ምስ መሰየ ኣጋንንቲ ዝኃደርዎም ብዙኃት ናብኡ ኣምጽኡ፤ እቲ ብነቢይ ኢሳይያስ ንሱ ድኻምና ወሰደ ሕማምናውን ፆረ ዝተብሃለ ምእንቲ ኽፍጸም ብቓሉ መናፍስቲ ኣውፅአ፤ ሕማም ንዘለዎም ኲሎም ድማ ኣሕወዮም። 18ኢየሱስ ኣብ ዙርያኡ ብዙኅ ሕዝቢ ምስ ረአየ ናብቲ ማዕዶ ባሕሪ ኽሳገሩ ኣዘዘ። 19ሓደ መምህር ሕጊ ናብኡ ቐሪቡ መምህር! ናብ እትኸዶ ዂሉዶ ክኽተለካ? በሎ። 20ኢየሱስ ድማ ንወኻሩ ጕድጓድ ኣለወን፤ ነዕዋፍ ሰማይውን መጽለሊ ኣለወን፤ ወዲ ሰብ ግና ርእሱ ዘጸግዐሉ እኳ የብሉን በሎ። 21ሓደ ኻልእ ካብ ደቀ መዛሙርቱ ኸዓ ጐይታይ! ንቐደም ክኸይድ እሞ ነቦይ ክቐብሮ ፍቐደለይ! በሎ። 22ኢየሱስ ግና ንስኻስ ተኸተለኒ ደኣ ምውታንስ ንምውታኖም ክቐብርዎም ኅደጎም በሎ። 23ናብ ጃልባ ምስ ደየበ ደቀ መዛሙርቱ ተኸተልዎ። 24እንሆ ኸዓ እታ ጃልባ ብማዕበል ክሳዕ እትድፈን ኣብቲ ባሕሪ ብርቱዕ ምንዋጽ ኮነ፤ ንሱ ግና ደቂሱ ነበረ። 25ደቀ መዛሙርቱ ቐሪቦም ኦ ጐይታ! ከይንመውት ኣድኅነና! እናበሉ ኣንቅሕዎ። 26ንሱ ኸዓ ኣቱም እምነት ዝጐደለኩም! ንምንታይ ትፈርሑ? በሎም። ሽዑ ተሢኡ ንንፋስን ንባሕርን ገሠጾም እሞ ዓብዪ ህድኣት ኮነ። 27እቶም ሰባት ከዓ እዝ ንፋስን ባሕርን ዝእዘዝዎስ ከመይ ዝበለ እዩ! ኢሎም ተገረሙ። 28ኢየሱስ ናብ ማዕዶ ሃገር ጌርጌሴኖን ምስ በጽሐ ሓደ እኳ በታ መንገዲ ምኅላፍ ክሳዕ ዝስእን የመና ሕሱማት ዝነበሩ ኣጋንንቲ ዝኃደርዎም ክልተ ሰባት ካብ መቓብራት ወፂኦም ተራኸብዎ። 29እንሆ ኸዓ ኢየሱስ ወዲ እግዚኣብሔር! ንስኻ ምሳና እንታይ ኣለካ? ጊዜኡ እንተይበጽሐዶ ኽተሳቕየና ናብዙይ መፂእኻ? እናበሉ ዓው ኢሎም ኣእወዩ። 30ካብኣቶም ርሕቕ ኢሉ ብዙኅ መጓሰ ሓሰማታት ተዋፊሩ ነበረ። 31እቶም ኣጋንንቲ ድማ እተውፅአና እንተ ዄንካስ ናብዝ መጓሰ ሓሰማታት ስደደና ኢሎም ለመንዎ። ንሱ ኸዓ ኪዱ በሎም። 32ወፂኦም ድማ ናብቶም ሓሰማታት ከይዶም ኣተዉ። እንሆ ኸዓ እቶም መጓሰ ሓሰማታት ናብቲ ባሕሪ ጸደፉ፤ ኣብቲ ባሕርውን ጠሊቖም ሞቱ። 33እቶም ጓሶት ግና ሃዲሞም ናብ ከተማ ኣተዉ፤ እቲ ዝኾነ ዂሉን ብዛዕባ እቶም ኣጋንንቲ ኃዲሮምዎም ዝነበሩ ሰባትን ከዓ ኣውረዩ። 34እንሆ ድማ ዂሎም ሕዝቢ እታ ኸተማ ንኢየሱስ ክራኸብዎ ወፁ፤ ምስ ረአይዎ ድማ ካብ ዓዶም ክወፀሎም ለመንዎ።
Copyright
Learn More


text:
መመላእታ ጽሑፍ
ክፋላት ደምን ኣገባባት መጥባሕትን
ክፋላት ደም። ክፋላት ደም ካብ ቀያሕቲ ዋህዮታት: ጸዓዱ ዋህዮታት: ፕላትለት: ከምኡውን ፕላዝማ ዚበሃል ኣርባዕተ ቐንዲ ተዋጽኦታት ደም እዩ ዚርከብ። ንኣብነት: ኣብ ቀያሕቲ ዋህዮታት: ፕሮቲን ሄሞግሎቢን ኣሎ። ካብ ናይ ሰብ ወይ እንስሳ ሄሞግሎቢን እተሰርሐ ፍርያት: ነቶም ከቢድ ዋሕዲ ደም ወይ ብዙሕ ምፍሳስ ደም ዘጋጠሞም ሰባት ንምሕካም ኣገልጊሉ ኣሎ።
እቲ 90 ሚእታዊት ትሕዝቶኡ ማይ ዝዀነ ፕላዝማ: ብዙሕ ሆርሞናት: ጨው: ኤንዛይም: ማዕድንን ሽኮርን: ከምኡውን ካልእ ንጥረ-ነገራት ዝሓዘ እዩ። ብተወሳኺ እውን: ፕላዝማ ኸም ክሎቲን ፋክተርስ (ደም ከም ዚረግእ ዚገብር ረቛሒ): ሕማም ዚከላኸል ጸረ-ኣካል: ከምኡውን ከም ኣልቡሚን ዝኣመሰለ ፕሮቲናት ኣለዎ። ሓደ ሰብ ንገሊኡ ዓይነት ሕማማት እተቓልዐ እንተ ዀይኑ: ሓካይም ካብ ፕላዝማ እቶም ነቲ ሕማም እቲ ተጻዋርነት ዘለዎም ሰባት ዝወጸ ጋማ ግሎቢሊን ዚበሃል መድሃኒት ይእዝዙ ይዀኑ። ጸዓዱ ዋህዮታት ደም ነቲ ብቫይረስ ዚመጽእ ረኽስን ንሕማም መንሽሮን ንምሕካም ዜገልግል ኢንተርፊርዮን ከምኡውን ኢንተርሊኪን ዚበሃል ነገራት ምንጪ ኪኸውን ይኽእል እዩ።
ክርስትያናት ብኽፋላት ደም ንዚወሃብ ሕክምና ኪቕበሉ ግቡእ ድዩ፧ መጽሓፍ ቅዱስ ደቀቕቲ ዝርዝራት ኣይህብን እዩ: ስለዚ ነፍሲ ወከፍ ክርስትያን ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ብሕልናኡ ኺውስን ኣለዎ። ገሊኦም ክርስትያናት ኣብቲ ኻብ ፍጡር ዝወጸ ደም ‘ናብ ምድሪ ኺፈስስ’ ዚእዝዝ ንእስራኤላውያን እተዋህቦም ሕጊ ኣምላኽ ተመርኲሶም: ኵሉ ኽፋላት ደም ኣይቅበሉን እዮም። (ዘዳግም 12:22-24) ገሊኦም ከኣ ምምሕልላፍ ምሉእ ደም ወይ ቀንዲ ተዋጽኦታቱ ዘይቅበሉ ኪዀኑ ኸለዉ: ብኽፋላት ደም ንዚግበር ሕክምና ግን ይቕበሉ ይዀኑ። እቲ ኻብ ደም ዝወጸ ኽፋላት ንህይወት እቲ ኻብቲ ደሙ እተወስደሉ ፍጡር ዜመልክት ከም ዘይኰነ እዩ ዚርድኦም።
ብዛዕባ ኽፋላት ደም ውሳነታት ክትገብር ከለኻ: ነዚ ዚስዕብ ሕቶታት ሕሰበሉ:- ‘ንዅሉ ኽፋላት ደም ዘይምቕባለይ ንኸም እኒ ምስ ቫይረሳትን ሕማማትን ዚቃለስ ወይ ድማ መድመይቲ ደው ዜብል ገሊኡ ኣገባባት ሕክምና ኸም ዘይቅበል ዜርኢ ማለት ምዃኑ ተረዲኤዮዶ ኣለኹ፧ ንገሊኡ ኽፋላት ደም ዝነጽገሉ ወይ ዝቕበለሉ ምኽንያት ንሓኪመይ ክገልጸሉ እኽእል ድየ፧’
ኣገባባት መጥባሕቲ። እዚ ኣገባባት እዚ ሄሞዳይሉሽንን ሰል ሳልቨጅን የጠቓልል። ኣብ ሄሞዳይሉሽን: ደም ናብ መትሓዚታት ከም ዜላግስ ተገይሩ: መጠን ብዜባዝሕ ፈሳሲ ይትካእ: ጸኒሑ እቲ ደም ናብቲ ሕሙም ይምለሰሉ። ሰል ሳልቨጅ ኣብ እዋን መጥባሕቲ ንዚፈስስ ደም ወሲዱ ናብቲ ሕሙም ይመልሰሉ። ካብቲ እተጐድአ ወይ እተበስዐ ኣካል እተወስደ ደም: ተሓጺቡ ወይ ተጻርዩ ናብቲ ሕሙም ይምለስ። እዚ ኣገባባት እዚ ዚጥቀመሉ ሜላታት ካብ ሓኪም ናብ ሓኪም ኪፈላለ ስለ ዚኽእል: ሓደ ክርስትያን: እቲ ሓኪሙ እንታይ ኪገብር ከም ዝሓሰበ ኺፈልጥ ኣለዎ።
ከምዚ ዝኣመሰለ ውሳነታት ክትገብር ከለኻ: ንርእስኻ እዚ ስዒቡ ዘሎ ሕቶታት ሕተት:- ‘ገለ ኻብ ደመይ ካብ ኣካለይ ከም ዚወጽእ ተገይሩ እቲ ዑደቱ ዋላ ንሓንሳእ ደው ዚብል እንተ ዀይኑ: ብሕልናይ ነዚ ደም እዚ ኸም ክፍሊ ኣካላተይ ገይረ ብምርኣይ: በቲ “ናብ ምድሪ ኣፍስሶ” ዚብል ስርዓት ከም ዘይቅየድ ይገብረኒ ድዩ፧ (ዘዳግም 12:23, 24) መርመራ ወይ ሕክምና ኽገብር ከለኹ ደመይ ተወሲዱ ገለ ምትዕርራይ ተገይሩሉ ናብ ኣካለይ ምስ ዚምለስ እቲ ብመጽሓፍ ቅዱስ ዝሰልጠነ ሕልናይ ሕርኽርኽ ይብሎ ድዩ፧ ብደመይ ንዚግበር ኵሉ ኣገባባት ሕክምና ኽነጽግ ከለኹ: ናይ ደም መርመራ: ሄሞዳያሊሲስ: ወይ ማሽን ልቢ-ሳንቡእ ዚበሃል ኣገባባት ሕክምና ምንጻግ ማለት እውን ምዃኑ ተረዲአዮዶ ኣለኹ፧’
ሓደ ክርስትያን ኣብ ኣገባባት መጥባሕቲ ደሙ ብኸመይ ኪተሓዝ ከም ዘለዎ ባዕሉ ኺውስን ኣለዎ። ንሕክምናዊ መርመራታት ከምኡውን ኣብዚ ሕጂ እዋን ዚግበር ዘሎ እተወሰነ ደም ወሲዶም ገለ ምትዕርራይ ገይሮም ናብቲ ሰብ ምምላስ ዜጠቓልል ኣገባባት ሕክምና ብዚምልከት እውን ተመሳሳሊ ስርዓት ይዓዪ እዩ።


text:
ንቕሑ! መስከረም 2014
ሓይልኻ ምስ ዚጽንቀቕ እንታይ ክትገብር ትኽእል፧
ብሰንኪ ስራሕ ሓይልኻ ምስ ዚጽንቀቕ፡ ክትሓምምን ክትቀዝንን ትኽእል ኢኻ። ነዚ ጸገም እዚ ንኽትዋጽኣሉ እንታይ ክትገብር ትኽእል፧
ካብ ከባቢ ዓለም
ተወሳኺ ዛዕባ፦ ውሉዳት ብዕድመ ንዝደፍኡ ወለዶም ኪከናኸኑ ዚጠልብ ሕጊ፣ ካብ ዘይትጽበዮ ኣካል ኣብ ልዕሊ ኣንስቲ ዚወርድ ዓመጽ፣ ከምኡ እውን ብብልሓት ዚግበር ምድንጋር።
ሓይልኻ ምስ ዚጽንቀቕ እንታይ ክትገብር ትኽእል፧
ስራሕካ ንኸይቀትለካ ኺሕግዘካ ዚኽእል ኣርባዕተ ነጥብታት ኣሎ።
ጸሎት
ናብ መላእኽቲ ወይ ናብ ቅዱሳን ክንጽሊ ይግብኣና ድዩ፧
ቂም ካብ ምሓዝ ብኸመይ ከም እትርሕቕ
መጻምድትኻ ንዝፈጸሞ በደል ይቕረ ንምባል፡ ነቲ ጕዳይ ኣትሒትካ ኽትርእዮ ወይ ከኣ ከም ዘይተፈጸመ ጌርካ ኽትቈጽሮ ኣሎካ ማለት ድዩ፧
ሽኮርያ—ንገዛእ ርእስኻ ኽትከላኸለላ ትኽእል ዲኻ፧
ካብቶም ቅድመ ሽኮርያ ዘለዎም ሰባት፡ እቶም ተስዓ ሚእታዊት ዚዀኑ ብዛዕባ ሕማሞም ኣይፈልጡን እዮም።
ስጳኛ ንሞሪስኮስ ሰጒጓቶም
እዚ ኣብ መበል 17 ዘመን ዘጋጠመ መስጐጕቲ፡ ምሉእ ብምሉእ ካቶሊክ ዝዀነት ሃገር ፈጠረ።
ንምንቅስቓስ ኣንበጣ ብደቂቕ ዚቈጻጸሮ ኒውሮን
ዕስለ ኣንበጣ ንሓድሕዶም ከይተጋጨዉ ኺጓዓዙ ዚኽእሉ ብኸመይ እዮም፧


text:
1ታ ዒሾንሦ! ታ ሚሾንሦ! ታኣኒ ዒንሢ ኮይላ ሙኬያና ፆሲኮ ዓኣሺንቴ ማሊፆ ታ ዒንሢ ዔርዜኔ፤ ታኣኒ ሓይሴ ዔሪ ጌስታያ ማዔሢና ታኣኮ ዓኣ ዔራቶና ዒንሢም ዻዋኒ ታ ኮዒባኣሴ። 2ዓይጎሮ ጌዔቴ ዒንሢና ታ ዓኣ ዎዶማና ዬሱስ ኪሪስቶሴ ዛሎና ሃሣ ዒዛኮ ሱፂንቲ ሃይቦ ዛሎይዳፓ ዓታዛ ሜሌ ዓይጎዋ ዔሩዋያ ማዓኒ ታ ማሌሢሮኬ። 3ዬያሮ ዒንሢ ኮራ ታ ዓኣ ዎዶና ላቤ ዓሲ ማዒ፥ ዒጊቹሞና ሚርጌ ጎጋይቂሢናይዳ ታ ዓኣያ ማዔኔ። 4ታኣኒ ኬኤዜሢታቴያ ዔርዜ ቃኣላ ፆሲ ዓያናና ማኣዲንቲ ማዓንዳኣፓዓቴም ዓሲ ዔራቶና ዑሣ ዓኣዼ ዔራቶና ሃሣ ሃይሴ ኮሺሢናቱዋሴ። 5ዬያ ታኣኒ ማዼሢ ዒንሢኮ ፆሲ ጉሙርቂጻ ዓሲ ዔራቶና ማዒባኣዖ፥ ፆሲ ዎልቄና ማዔያ ማዓንዳጉዲኬ። 6ጋዓንቴ ዓያኖ ናንጎና ዶዴ ዓሶም ዔራቶና ኑ ኬኤዛኔ፤ ኑኡኒ ኬኤዛ ዔራታ፡- ሃያ ዓጮ ዔራቶ ሃሣ ጋፒንፃ ባይሲንታ ማዔ፥ ሃያ ዓጮ ዎይሣ ዓሶ ዔራቶናቱዋሴ። 7ኑኡኒ ኬኤዛ ዔራታ ጋዓንቴ ፆሲ ቤርታዺ ሚርጌ ዎዴኮ ቤርታኣፓ ኑ ቦንቾም ጌዒ ጊኢጊሼ፥ ፆሲኮ ዓኣሺንቲ ዓኣ ዔራቶኬ። 8ሓያ ዓጮ ዎይሣ ዓሶ ባኣካፓ ዬያ ዔራቶ ዔሬይ ዖኦኒያ ባኣሴ፤ ዎንዴ ዔያታ ዬያ ዔሬያ ማዔቴ ቦንቺንቴ፥ ጎዳሢ ሱፂ ዔያታ ዎዺንዱዋያ ታንቴኬ። 9ዬይ ያዺ ማዔቴያ ጌኤዦ ማፃኣፓ፦ “ዓሲኮ ዓኣፒ ዴንቂባኣያ ዋይዚ ዋይዚባኣያ ሃሣ ዒናኣ ማሊባኣያ ፆሲ ዒዛ ናሽካዞንሢም ጊኢጊሼኔ” ጋዓኔ። 10ኑም ጋዓንቴ ፆሲ ፔኤኮ ዓያኖ ዛሎና ዓኣሺንቴ ማሊፆ ፔጋሲ ዔርዜኔ። ዓይጎሮ ጌዔቴ ፆሲኮ ዓያና ዔርቱዋያ ማዔ፥ ፆሲ ማሊፆታዖ ዓይሱዋዖ ቢያ ባኣዚ ዴንቂ ዔራሢሮኬ። 11ፔቴ ዓሲ ዛላ ማዔቴ ፔቴ ዒዛ ዓሢ ዓያናፓ ዓታዛ ሜሌ ዒዛይዳ ዓኣ ዒዛኮ ማሊፆ ዔራንዳይ ዖኦኒያ ባኣሴ፤ ዬያጉዲ ፆሲ ዓያናፓ ዓታዛ ፆሲ ማሊፆ ዔራይ ባኣሴ። 12ኑኡኒ ሃያ ዓጮ ዓያኖ ዔኪባኣሴ፤ ኑኡኒ ዔኬሢ፡- ፆሲ ኑም ዒንጌ ባኮ ቢያ ኑና ዔርዛ ፆሲ ዓያኖኬ። 13ዬያሮ ኑኡኒ ዓያኖ ዛሎ ባኮ ዓያኖና ዓኣ ዓሶም ዔርዛሢ ዓሲዳፓ ጴዼ ዔራቶናቱዋንቴ ፆሲ ዓያኖይዳፓ ጴዻ ዔራቶናኬ። 14ፆሲ ዓያናባኣ ዓሲ ፆሲ ዓያና ዒንጋ ዒንጊፆ ዔካኒ ዳንዳዑዋሴ፤ ዓይጎሮ ጌዔቴ ዬይ ዓያኖና ዛጊንቲ ዔርታ ባኣዚ ማዔሢሮ ዒዛም ዔርታኒ ዳንዳዑዋሴ፤ ጉቤ ዬይ ዒዛም ዔኤያቶ ማሊ ጴዻንዳኔ። 15ፆሲ ዓያናና ዓኣ ዓሲ ቢያ ባኣዚ ዛጊ ዔራኒ ዳንዳዓኔ፤ ዒዛ ጋዓንቴ ዖኦኒያ ዛጊ ዔራኒ ዳንዳዑዋሴ። 16ዬይያ፡- “ፆሲ ዒና ዖኦኒ ዔራይ? ዒዛ ዞራኒ ዳንዳዓሢያ ዖናዳይ?” ጌይንቲ ፃኣፒንቴሢጉዲኬ። ኑኡኮ ጋዓንቴ ኪሪስቶሴ ዒና ዓኣኔ።
Copyright
Learn More


text:
ምዕራፍ 80
እቲ ሕያዋይ ጓሳን ደምበታት ኣባጊዕን
የሱስ ብዛዕባ ሕያዋይ ጓሳን ደምበታት ኣባጊዕን ተዛረበ
የሱስ ኣብ ይሁዳ ኣብ ዚምህረሉ ዝነበረ እዋን፡ ሰማዕቱ ብቐሊሉ ኺርድኦም ብዛዕባ ዚኽእል ነገራት፡ ማለት ብዛዕባ ኣባጊዕን ደምበታተንን ተዛረበ። ኰይኑ ግና፡ ነዚ ኸም ምሳሌ ገይሩ እዩ ጠቒስዎ። ኣይሁድ፡ ነቲ ዳዊት፡ “የሆዋ ጓሳይየይ እዩ። ዚጐድለኒ የብለይን። ኣብ ልሙዕ መጓሰዪ በጥ የብለኒ” ዚብል ቃላት ይዝክርዎ ይዀኑ እዮም። (መዝሙር 23:1, 2) ኣብ ካልእ መዝሙር ድማ፡ ዳዊት ነቶም ህዝቢ፡ “ኣብ ቅድሚ የሆዋ እቲ ገባሪና ንምበርከኽ። ንሱስ ኣምላኽና እዩ፣ ንሕና ድማ ህዝቢ መጓሰኡ . . . ኢና” ኢሉ ጻውዒት ኣቕሪቡሎም እዩ። (መዝሙር 95:6, 7) እወ፡ ኣብ ትሕቲ ሕጊ ሙሴ ዝነበሩ እስራኤላውያን ምስ መጓሰ ኣባጊዕ ኪመሳሰሉ ይኽእሉ ነይሮም እዮም።
እዞም “ኣባጊዕ” እዚኦም ከኣ ኣብ ትሕቲ ኺዳን ሕጊ ሙሴ ስለ እተወልዱ፡ ኣብ “ደምበ ኣባጊዕ” እዮም ነይሮም። እቲ ሕጊ ድማ ካብቲ ዜበላሹ ተግባራት እቶም ኣብቲ መሰናድዎ እቲ ዘይነበሩ ሰባት ዚፈሊ ሓጹር እዩ ነይሩ። ገሊኦም እስራኤላውያን ግና ንመጓሰ ኣምላኽ ይገፍዕዎም ነይሮም እዮም። ስለዚ፡ የሱስ፡ “ብሓቂ፡ ብሓቂ እብለኩም ኣለኹ፡ እቲ ናብ ደምበ ኣባጊዕ ብኣፍ ደገ ዘይኣቱ፡ ብኻልእ ወገን ደኣ ዚሓኵር፡ ንሱ ሰራቕን ጕሒላን እዩ። እቲ ብኣፍ ደገ ዚኣቱ ግና፡ ጓሳ ኣባጊዕ እዩ” በለ።—ዮሃንስ 10:1, 2።
እቶም ሰባት ብዛዕባ እቶም መሲሕ ወይ ክርስቶስ ኢና ዝበሉ ሰባት ሓሲቦም ኪዀኑ ይኽእሉ እዮም። ንሳቶም ከም ሰረቕትን ጐሓሉን እዮም ነይሮም። ሰባት ንኸምዚኦም ዝበሉ ኣምሰሉታት ዘይኰነስ፡ ነቲ “ጓሳ ኣባጊዕ” እዮም ኪስዕቡ ዚግባእ። ብዛዕባኡ ድማ የሱስ ከምዚ በለ፦
“እቲ ሓላው ማዕጾ ንዕኡ ይኸፍተሉ፣ እተን ኣባጊዕ እውን ድምጹ ይሰምዓ። ንኣባጊዑ ኸኣ ብስመን ጸዊዑ የውጽአን። ንዅላተን ምስ ኣውጽአን፡ ቀቅድሚአን ይኸይድ፡ እተን ኣባጊዕ እውን ድምጹ ስለ ዜለልያ፡ ይስዕባኦ። ድምጺ ጓና ስለ ዘይፈልጣ፡ ካብኡ ይሃድማ እምበር፡ ንጓናስ ከቶ ኣይስዕባኦን እየን።”—ዮሃንስ 10:3-5።
ዮሃንስ መጥምቕ ሓላው ማዕጾ ብምዃን፡ የሱስ እተን ኣብ ትሕቲ ሕጊ ሙሴ ዚርከባ ምሳልያውያን ኣባጊዕ ኪስዕባኦ ዚግባእ ምዃኑ ኣቐዲሙ ገሊጹ ነይሩ። ገሊአን ኣባጊዕ ድማ ኣብ ገሊላን ኣብ ይሁዳን ንድምጺ የሱስ ኣለልየናኦ እየን። እሞኸ ናበይ እዩ መሪሑ ‘ኣውጺእወን፧’ ንዕኡ ብምስዓበንከ እንታይ ረኺበን፧ ገሊኦም ነዛ ምሳሌ እዚኣ ዝሰምዑ ዝነበሩ፡ “ነቲ ዚዛረቦም ዝነበረ ኣይተረድእዎን።”—ዮሃንስ 10:6።
የሱስ ከኣ፡ “ብሓቂ፡ ብሓቂ እብለኩም ኣለኹ፡ እቲ ኣፍ ደገ ኣባጊዕ ኣነ እየ። ኵሎም እቶም ንዓይ መሲሎም ዚመጹ ሰረቕትን ጐሓሉትን እዮም፣ እተን ኣባጊዕ ግና ኣይሰምዓኦምን። እቲ ኣፍ ደገ ኣነ እየ፣ ብኣይ ዚኣቱ ዘበለ ኺድሕን፡ ኪኣቱን ኪወጽእን፡ መጓሰዪ እውን ኪረክብ እዩ” በለ።—ዮሃንስ 10:7-9።
የሱስ ሓድሽ ነገር የተኣታቱ ምንባሩ ንጹር እዩ። እቶም ሰማዕቱ፡ ንሱ ኣፍ ደገ እቲ ንዘመናት ዝጸንሐ ኺዳን ሕጊ ሙሴ ዘይምዃኑ ይፈልጡ ነይሮም እዮም። ስለዚ፡ እተን መሪሑ ‘ዜውጽአን’ ኣባጊዕ ናብ ካልእ ደምበ ኸም ዚኣትዋ እዩ ዚዛረብ ነይሩ። እዝኸ እንታይ ኣስዒቡ፧
የሱስ ቀጺሉ ብዛዕባ ዘለዎ ግደ ኺገልጽ ከሎ፡ “ንሳተን ህይወት ምስ ተረፋ ምእንቲ ኺረኽባ እየ ዝመጻእኩ። እቲ ሕያዋይ ጓሳ ኣነ እየ፣ እቲ ሕያዋይ ጓሳ ንህይወቱ ምእንቲ እተን ኣባጊዕ ኣሕሊፉ ይህባ” በለ። (ዮሃንስ 10:10, 11) ኣቐዲሙ ንደቀ መዛሙርቱ፡ “ኣታ ሒደት መጓሰ፡ መንግስቲ ኺህበኩም ኣቦኹም ሰሚርዎ እዩ እሞ፡ ኣይትፍራህ” ኢሉ ኣጸናኒዕዎም ነይሩ እዩ። (ሉቃስ 12:32) እወ፡ እቶም “ሒደት መጓሰ” ዚዀኑ ሰባት፡ እቶም ‘ህይወት ምስ ተረፋ ምእንቲ ኺረኽቡ’ የሱስ ናብ ሓድሽ ደምበ መሪሑ ዜእትዎም እዮም። ክፍሊ እተን መጓሰ ምዃንሲ ኸመይ ዝበለ በረኸት ኰን እዩ!
የሱስ ግና ብእኡ ኣየብቅዐን። ቀጺሉ፡ “ካብዚ ደምበ እዚ ዘይኰና ኻልኦት ኣባጊዕ እውን ኣለዋኒ፣ ንዓታተን ድማ ከምጽአን ኣሎኒ፡ ድምጸይ እውን ኪሰምዓ እየን፣ ሓደ መጓሰ ኪዀና እየን፡ ጓሳአን እውን ሓደ” በለ። (ዮሃንስ 10:16) እተን “ካልኦት ኣባጊዕ፡” “ካብዚ ደምበ እዚ ዘይኰና” ተባሂለን ኣለዋ። ስለዚ፡ ካብ ካልእ ደምበ ኪዀና ኣለወን፣ ማለት ንሳተን ካብተን ንመንግስቲ ኣምላኽ ዚወርሳ “ሒደት መጓሰ” እተፈልያ ኪዀና ኣለወን። እቲ ኽልተ ደምበ፡ በበይኑ መጻኢ እዩ ዘለዎ። እተን ኣብ ክልቲኡ ደምበ ዚርከባ ኣባጊዕ ግና ካብቲ የሱስ ዘለዎ ግደ ተጠቒመን እየን። በዚ ኸኣ እዩ፡ “ኣነ ንህይወተይ . . . ኣሕሊፈ ስለ ዝህባ፡ ስለዚ እዩ ኣቦ ዜፍቅረኒ” ዝበለ።—ዮሃንስ 10:17።
ብዙሓት ካብቶም ህዝቢ፡ “ጋኔን ኣለዎ፡ ጽሉል ከኣ እዩ” በሉ። ካልኦት ግና፡ “እዚ፡ ዘረባ ጋኔን ዝሓዞ ሰብ ኣይኰነን። ጋኔንዶ ኣዒንቲ ዕዉራት ኪኸፍት ይኽእል እዩ፧” ብምባል ብተገዳስነት ይሰምዑ ምንባሮምን ነቲ ሕያዋይ ጓሳ ኺስዕብዎ ኸም ዚደልዩን ኣርኣዩ። (ዮሃንስ 10:20, 21) ብዛዕባ እቲ የሱስ ኣቐዲሙ ብዕዉሩ ንእተወልደ ሰብኣይ ዘሕወየሉ ኣጋጣሚ እዮም ዚዛረቡ ነይሮም ኪዀኑ ዘለዎም።


text:
By farajat on 03/08/2015.
ዝኸበርኩም ዝኸበርክንን ሓርበኛታት ኤርትራውያን ተሳተፍቲ ሰላማዊ ሰልፊ ስቶኮሆልም ዕዙዝ ሃገራዊ ሰላምታና ይብጻሕኩም። ሎሚ ዕለት 01/ ነሓሰ/ 2015 ብደለይቲ ፍትሒ ሰላማዊ ሰልፊ ንምክያድ ኣብ ከተማ ስቶኮሆልም ተኣኻኪብና ኣለና። ሰላማዊ ሰልፍና ከም ወትሩ ብሽዊደናዊ ኤርትራዊ ጽላል ንደምክራስያዊ…
By farajat on 12/01/2015.
ፈረጀት: መልበርን (ኣውስትራልያ) ኣብ መልበረን ኣውስትራልያ ንክልተ መዓልቲ ሰላማዊ ሰልፊ ኣንጻር ህግደፍ ተኻይዱ። እዚ ብተቓወምቲ ኤርትራውያን ዝተኻየደ ሰለማዊ ሰልፊ ነቲ ዓመት መጸ ብህግደፍ ዝዳሎ ብስም ፈስቲቫል ዝጽዋዕ ፕሮፓጋንዳዊ ዳንኪራ ብምቅዋም፡ ነቲ ድምጹ ተዓቢሱ ኣብ ስቓይን…
By farajat on 08/08/2012.
ኤርትራውያን ካናዳውያን ተቐማጦ ቶረንቶን ከባቢኣ ንብቆንስል ኤርትራ ዝተዳለወ ናይ ገንዘብ ምውጻእ ውራይ ብምቅዋም ኣብ ፊት ሸራተን ሆቴል ዳውንታውን ቶረንቶ ውዕውዕ ሰላማዊ ሰልፊ ኣካይዶም። እዚ ብ5 ነሓሰ ብተበግሶ ስምረት ኤርትራውያን መንእሰያት ንለውጢ ዝተወሃሃደ፡ ሃገራዊ ባይቶ ኤርትራ…
By farajat on 07/08/2012.
[cincopa AYKAQ_qulg3x] ኣንጻር ናይ ሓሶት ፈቲቫል ምልካዊ ህ.ግ.ዲ.ፍ ከተማ ስቶክሆልም ካብ ሰዓት 10ናይ ንግሆ ምትእኽኻብ ዝጀመረ፡ ልክዕ 1100 ኣብ ምዱብ ቦታ ሰላምዊ ሰልፊ ዝበጽሐ ምዑት ተቃላሳይን ተቃወማይን ኤርትራዊ ካብ ኩለን ሃገራት ኤውሮጳ ኖርወይ ጀርመን ስዊዘርላንድ…
By farajat on 17/07/2012.
ዕለት 7.07.2012 ኣብ ከተማ ጊሰን ሃገረ ጀርመን ዕውትን ዘደንቅ ፍጻመታት ተራእዩ። ብሓቂ ልዑል ተሰታፍነት ናይ ተቓውምቲ ብዉዕዉዕ መንፈስ ፍሉይ ዘደንቅ ኣዋዳድባን፡ ንኽውንነት ህልዊ ዘስካሕክሕ ናብራ ኣህዛብ ኤርትራ ዝገልጽን፡ ንውድቀት ጉጅለ ህግደፍ ዘቓልዕን፡ ንሰዓብቱ ኣብ ራዕዲ…


text:
ርእይቶ መጽሓፍ ቅዱስ
ፍልቀት
ገሊኦም ሰባት ህይወት ብፍልቀት ከም ዝመጸት እዮም ዚዛረቡ። ካልኦት ከኣ፡ ኣምላኽ ኪፈጥር እኳ እንተ ጀመረ፡ ብድሕሪኡ መስርሕ ፍልቀት ኪቕጽል ከም ዝፈቐደ ይማጐቱ። መጽሓፍ ቅዱስከ እንታይ ይብል፧
እቲ ብዛዕባ ፍጥረት ዚገልጽ ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ዩኒቨርስ ብዘጋጠመ ዓብዪ ንትጓ ጀሚሩ ኪኸውን ከም ዚኽእል ንዚገልጽ ሓሳብ ይነጽጎ ድዩ፧
መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ኣምላኽ ብመጀመርታ ሰማይን ምድርን ፈጠረ” ጥራይ እዩ ዚብል። (ዘፍጥረት 1:1) ኣምላኽ ንዅሉ ነገራት ብኸመይ ከም ዝፈጠሮ ግና ብዝርዝር ኣይገልጸልናን እዩ። ስለዚ፡ ዋላ እውን ዩኒቨርስና ብንትጓ እንተ ተፈጥረ፡ ምስቲ መጽሓፍ ቅዱስ ዚብሎ ኣይጋጮን እዩ። ኣብ ክንዳኡስ፡ ዘፍጥረት 1:1፡ ‘ነዚ ዓብዪ ንትጓ እዚ ዝገበሮ መን እዩ፧’ ንዚብል ሕቶ ትምልሰልና።
ብዙሓት ተመራመርቲ ስነ ፍልጠት፡ እዚ ፍኑውን ሃንደበታውን ዓብዪ ንትጓ እዚ፡ ነገራት ባዕሉ ንባዕሉ ኸም ዚተዓራረ ብምግባር፡ ድሕሪ ነዊሕ ግዜ ናብ ከዋኽብትን ፕላነታትን ከም ዝማዕበለ እዮም ዚኣምኑ። መጽሓፍ ቅዱስ ነዚ ኣመለኻኽታ እዚ ኣይድግፎን እዩ። ኣብ ክንዳኡስ፡ ንትጓ ወይ ካልእ ናይ ምፍጣር ኣገባብ ይጠቐም ብዘየገድስ፡ ኣምላኽ ንዩኒቨርስ ብቐጥታ ኸም ዝገበሮ እዩ ዚገልጽ።
“ኣምላኽ ብመጀመርታ ሰማይን ምድርን ፈጠረ።”—ዘፍጥረት 1:1።
ጸብጻብ መጽሓፍ ቅዱስ፡ ህያዋን ፍጥረታት ምስ ግዜ ኸም ዚልወጡ ንዚገልጽ ሓሳብ ይድግፎ ድዩ፧
እወ። መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኣምላኽ ንህያዋን ፍጥረታት፡ “በብዓይነቱ” ገይሩ ኸም ዝፈጠሮም እዩ ዚነግረና። (ዘፍጥረት 1:11, 12, 21, 24, 25) ኣብ መንጎ ሓደ ዓይነት ፍጥረት፡ ፍልልይ ኪህሉ ይኽእል ድዩ፧ እወ። ኰይኑ ግና፡ ሓደ ዓይነት ፍጥረት ምስ ከባቢኡ ምውህሃዱ፡ ናብ ሓዲሽ ዓይነት ህይወት ኪፈልቕ ከም ዚኽእል ዜርኢ ድዩ፧ ኣይፋሉን።
ነዚ ኣብነት እዚ ሕሰበሉ፦ ብ1970ታት፡ ተመራመርቲ ኣብ ደሴታት ጋላፓጎስ ብዛዕባ ፊንች (ዓይነት ንእሽቶ ዑፍ) መጽናዕቲ ምስ ገበሩ፡ እተን ብተዛማዲ ዕብይ ዝበለ መትኮብ ዝነበረን ፊንች ንለውጢ ኽሊማ ተጻዊረን ብህይወት ከም ዝቐጸላ ተዓዘቡ። ገሊኣቶም፡ እዚ ንፍልቀት ዚድግፍ መርትዖ ኸም ዝዀነ ገይሮም ደምደሙ። እዚ ግና ንፍልቀት ዚድግፍ መርትዖ ድዩ፧ ወይስ ምስ ከባቢ ምውህሃድ ጥራይ እዩ፧ ድሕሪ ገለ ዓመታት፡ እተን ንእሽቶ መትኮብ ዝነበረን ፊንች ነተን ዕብይ ዝበለ መትኮብ ዝነበረን ዓብለልአን። እዚ ምከራ እዚ፡ ንፕሮፌሰር ስነ ሰብ ዝዀነ ጀፍሪ ሽዋርትዝ፡ ሓደ እተወሰነ ዘርኢ ምስቲ ኸባቢ ምውህሃዱ ንተለዋዋጢ ዅነታት ተጻዊሩ ብህይወት ኪቕጽል ኪሕግዞ ዚኽእል እኳ እንተዀነ፡ “ካልእ ሓድሽ ነገር ኣይፈጥርን እዩ” ናብ ዚብል መደምደምታ ኸም ዚበጽሕ ገበሮ።
መጽሓፍ ቅዱስን ክልሰ ሓሳብ ፍልቀትን ንሓድሕዱ ኺሳነ ይኽእል ድዩ፧
መጽሓፍ ቅዱስ፡ ‘ኣምላኽ ንዅሉ ኸም ዝፈጠሮ’ እዩ ዚነግረና። (ራእይ 4:11) እቲ ናይ ምፍጣር ዕዮኡ ኽሳዕ ዚፍጸም ከኣ ‘ኣየዕረፈን’። (ዘፍጥረት 2:2) እቲ መልእኽቲ ንጹር እዩ፣ ኣምላኽ ሓደ ቐሊል ህዋስ ብምፍጣር፡ እቲ ህዋስ ኣብ ውሽጢ ሚልዮናት ዓመታት ናብ እተፈላለየ ዓይነት ዓሳ፡ ህበይ ወይ ሰብ ክሳዕ ዚፈልቕ ስቕ ኢሉ ኣይተጸበየን ወይ ኣየዕረፈን። * እዚ ሓሳባት እዚ፡ ነቲ መጽሓፍ ቅዱስ “ሰማይን ምድርን ባሕርን ኣባታቶም ዘሎ ዅሉን ገይሩ እዩ” ብምባል ዝገለጾ ፈጣሪ ዘለዎ ተራ ዚነጽግ ናይ ፍልቀት ሓሳባት እዩ።—ዘጸኣት 20:11፣ ራእይ 10:6።
“ኦ የሆዋ ኣምላኽና፡ ንዅሉ ንስኻ ፈጢርካዮ፡ ስለ ፍቓድካ እውን ኰይኑን ተፈጢሩን እዩ እሞ፡ ንስኻ ግርማን ክብርን ሓይልን ንምውሳድ ብቑዕ ኢኻ።”—ራእይ 4:11።
ዝያዳ ንምፍላጥ፦ መጽሓፍ ቅዱስ፡ “እቲ ብግብሩ ዚፍለጥ ዘይርአ ባህርዩ . . . ካብ ፍጥረት ዓለም ኣትሒዙ ብንጹር ይርአ እዩ” ይብል። (ሮሜ 1:20) ኣምላኽ ንኹሎም እቶም ብሓቂ ዚደልይዎ ሰባት ፍቕራዊ ዕላማ ስለ ዘለዎ፡ ብዛዕባኡ ዝያዳ ምፍላጥ ትርጉም ዘለዎ ህይወት ንኽትመርሕ ኪሕግዘካ እዩ። (መክብብ 12:13፣ እብራውያን 11:6) ዝያዳ ሓበሬታ እንተ ደሊኻ፡ ኣብ www.jw.org ርአ፣ ወይ ምስቶም ኣብ ከባቢኻ ዘለዉ ናይ የሆዋ መሰኻኽር ተራኸብ። (ብእንግሊዝኛ ዚርከብ። ኣብ ትሕቲ BIBLE TEACHINGS > BIBLE QUESTIONS ANSWERED ርአ)
^ ሕ.ጽ. 12 መጽሓፍ ቅዱስ፡ ነቲ ገሊኦም ብፍጥረት ዚኣምኑ ሰባት፡ ምድሪ ኣብ ነናይ 24 ሰዓት ንውሓት ዘለወን ሽዱሽተ መዓልቲ ኸም እተፈጥረት ንዚምህርዎ ሓሳብ ኣይድግፎን እዩ። ዝያዳ ሓበሬታ እንተ ደሊኻ፡ ኣብታ ብናይ የሆዋ መሰኻኽር እተሓትመት ዎዝ ላይፍ ክሪኤትድ፧ (ህይወት ተፈጢሩ ድዩ፧) ዘርእስታ ብሮሹር፡ ኣብ ገጽ 24-27 ርአ። ካብ www.jw.org ከተራግፋ እውን ትኽእል ኢኻ።


text:
1ዬካፓ ሓሣ ማራዓሢ ፂዮኔ ዹኮይዳ ዔቂ ዓኣንቴ ታ ዛጌኔ፤ ዒዛና ዎላ ዒዛ ሱንፆና ዒዛኮ ዓዶ ሱፆና ባሊታ ፃኣፒንቲ ዓኣ፥ ፄኤታና ዖይዲታሚ ዖይዶ ሺያ ዓሲ ዓኣኔ። 2ዬኖና ጫሪንጮይዳፓ ዼኤፒ ሶኦሪንታ ዋኣሢ ዑኡሲ ሃሣ ዼኤፒ ጉጉንሢ ማላ ዑኡሲ ታ ዋይዜኔ፤ ዬይ ታ ዋይዜ ዑኡዛ ጎኦሎ ዓይናዺ ዋርቃ ዓሳ ጎኦሎ ዋርቃዛ ዋይዚንታ ዑኡዞ ጉዴያኬ። 3ካኣቱሞ ዖይቶና ዖይዶ ባኮንሢና ሃሣ ጋርቾንሢ ቤርታ ዬና ዺቦ ዓሳ ቤርታ ጌይንቲ ቤቂባኣያ፥ ፆሲ ቦንቾም ማዓ ዓይኑሞ ዓይናዼኔ፤ ዬያ ዓይኑሞ ዓጮ ቢያይዳፓ ሻንቂ፥ ዱማሲ ዔኮና ፄኤታና ዖይዲታሚ ዖይዶ ሺዮ ዓሶፓ ዓታዛ ሜሌ ዖኦኒያ ዔሪ ጋዓኒ ዳንዳዒባኣሴ። 4ዬያታ ኩሙሢ ማዔሢሮ ላኣሊና ዒኢቲባኣያኬ፤ ዔያታ ማራዓሢ ዓኣዻ ቤዞ ቢያ ዒዛ ጊንፆ ዓኣዻያኬ፤ ሃሣ ዔያታ ፆሲና ማራዓሢናኮ ቶይዶ ማዓኒ ዓሶ ባኣካፓ ሻንቂ፥ ዱማሲ ዔኮና ዓሶኬ። 5ዔያታ ሉኡዙሞ ሉኡቂ ዔሩዋያኬ፤ ሃሣ ዔያቶ ቦሂሳ ባኣዚያ ባኣያኬ። 6ዬካፓ ሳዖይዳ ናንጋ ዴሮና ዜርፆና ዱማ ሙኡጮ ጌስታ ዓሶና ዱማ ዱማ ቶኦኮናም ቢያ ናንጊና ባይቁዋ ኮዦ ሓይሶ ኬኤዛኒ ኮሺ ሃይሴ ዔኪ ዓኣ፥ ሜሌ ኪኢታንቾ ጫርንጫ ባራናንቴ ታ ዛጌኔ፤ 7ዬይ ዼኤፒ ዑኡሲና፦ “ፆሲ ዒጊጩዋቴ፤ ሃሣ ቦንቹዋቴ፤ ዓይጎሮ ጌዔቴ ዒዛኮ ዎጎ ዎጎ ዎዳ ሄሌኔ፤ ጫሪንጮና ሳዖና ባዞና ዓልቃ ዋኣፆና ማዤ ፆዛሢም ዚጉዋቴ!” ጌዔኔ። 8ሜሌ ላምዓሳ ኪኢታንቻሢ፡- “ፑርታ፥ ዒኢሳ ማዾ ማዺሻ፥ ማሣ ዳጋፆ ዴሮ ቢያ ዑሼ፥ ዼኤፖ ባብሎኔ ካታሜላ ዶዔኔ! ዶዔኔ!” ጌዒ ጌዒ ቤርታኣ ኪኢታንቻሢ ጊንፆ ዓኣዼኔ። 9ሓይሣሳ ኪኢታንቻስኬይ ሃሣ ዼኤፒ ዑኡሲና፦ “ቦዓሢና ዒዛኮ ማላቶናም ዚጊ ካኣሽካሢ ሃሣ ማላቶዋ ባሊታታቴያ ኩጮ ዑጻ ዓይሤሢ ቢያ፥ 10ዓይጎ ባኣዚናኣ ሲኢሪንቲባኣ፥ ፆሲኮ ጎሪንቶ ዑዦ ዓንጎይዳ ኩንሦና ጎሪንቶ ዳጋፆ ዑዦ ዑሽካንዳኔ፤ ዬያጉዲ ሃሣ ፆሲም ዱማዼ ኪኢታንቾና ማራዓሢና ቤርታ ታሚና ታሚ ፂኢሊናይዳ ዓጊንቲ ሜታዻንዳኔ፤ 11ዔያቶ ሜታሳ ታሞይዳፓ ኬስካ ጩባ ናንጊና ባይቁዋዖ ጩቢ ዴዓያ ማዓንዳኔ፤ ቦዓሢና ዒዛኮ ማላቶናም ዚጊ፥ ዒዛኮ ሱንፆ ማላቶዋ ዔኪ ዓኣዞንሢኮ ቢያ ሮኦሪና ዋንቴና ሓውሾ ባኣያ ማዓንዳኔ” ጌዒ ጌዒ ሓንጎዋቶ ጊንፆ ሃሣ ዓኣዼኔ። 12ፆሲ ዓይሢፆ ካፓዞንሢና ዬሱሴም ጉሙርቂንታያ ማዒ፥ ዶዳዞንሢኮ ጊቢ ዳንዳዒፃ ዔርታንዳሢ ዒኢካኬ። 13ዒማና ሃሣ ጫሪንጮይዳፓ፦ “ ‘ሓይካፓ ሴካ ጎዳ ዬሱሴሮ ማዒ ሓይቃዞንሢ ባሊቲና ዓኣያኬ’ ጌዒ ፃኣፔ” ጋዓ ዑኡሲ ታ ዋይዜኔ። ዓያኖ ጌኤዣ፦ “ሂዮ፥ ዔያቶኮ ማዻ ዔያቶና ዎላ ዓኣዻንዳሢሮ ላቢፃፓ ዔያታ ሃውሻንዳኔ” ጋዓኔ። 14ዬካፓ ቦኦሬ ሻኣሬ ታ ዛጌኔ፤ ዒማና ሻኣሮ ዑፆይዳ ዓሲ ናዓሢ ማላ ዓሲ ዴዒ ዓኣኔ፤ ዒዚ ቶኦኮይዳ ዎርቄና ኮሺንቴ፥ ቦንቾሮ ዓጎ ባኮ ዓጊ ዓኣኔ፤ ኩጮይዳኣ ሃሣ ዓጬ ባኣቺ ዓርቂ ዓኣኔ። 15ሜሌ ኪኢታንቾ ሃሣ ጌኤዦ ማኣራፓ ኬስካዖ ሻኣሮ ዑጻ ዴዔሢም ዼኤፒ ዑኡሲና፦ “ሳዓ፡ ጮኦሮንዶያጉዲ ካፄኔ፤ ጮኦሮንዶ ዎዳኣ ሄሌሢሮ ጮኦሮ ባኣጮና ጮኦሬ” ጋዓዛ፥ 16ሻኣሮ ዑጻ ዴዒ ዓኣሢ ባኣጮ ሳዖ ባንሢ ዳካዛ ሳዓ ጮኦሪንቴኔ። 17ዬያጉዲ ሜሌ ኪኢታንቻ ሃሣ ጫሪንጫ ዓኣ፥ ጌኤዦ ማኣራፓ ኬስኬኔ፤ ዒዚያ ዓጬ ባኣቺ ዔኪ ዓኣኔ። 18ሜሌ ጊንሣ ታሚ ዑፃ ቢታንቶ ዓኣ፥ ኪኢታንቻ ፆሲም ዒንጊ ካኣሽኮ ቤዛፓ ኬስካዖ፥ ዓጬ ባኣጮ ዔኪ ዓኣ ኪኢታንቻሢም፦ “ሳዖይዳ ዓኣ ዎይኖ ዓኣፖኮ ካፂፆ ሶያ ዔርዜሢሮ ሳዖይዳፓ ዎይኖ ቲቂ ቲቂ ዔኬ” ጌዒ ዼኤፒ ዑኡሲና ዒላቴኔ። 19ኪኢታንቻሢ ዒማና ባኣጮ ሳዖ ባንሢ ዳኪ ዎይኖኮ ሶዮ ቲቂ ቲቂ ዔኬስካፓ ፆሲ ዻጎና ዎይኖ ሄርቂ ጩኡጳ ቤዛ ዓጌኔ። 20ዬይ ዎይና ካታሞኮ ዙላ፥ ዎይኖ ሄርቂ ጩኡጶ ቤዛ፥ ጩኡጲንቴኔ፤ ዬካፓ ኬስኬ ሱጉጻ ሓይሦ ዋዻ ማዓንዳያ ሳዓፓ ዼግ ጌዔኔ፤ ሃሣ ሱጉጻ ጎዒ ዴንዴ ዖዶሱማ ሃይሦ ፄኤታ ሺያ ታኣካ ሄላያ ማዔኔ።
Copyright
Learn More


text:
ጉባኤታት ናይ የሆዋ መሰኻኽር ብኸመይ እየን ዚውደባ፧
ጉባኤታት ብኣካል ሽማግለታት እየን ዚምርሓ። ዳርጋ 20 ዝዀና ጉባኤታት ኣብ ትሕቲ ሓደ ወረዳ ይጥርነፋ እየን። ሓለውቲ ወረዳ ዚብሃሉ ገየሽቲ ሽማግለታት ድማ ንጉባኤታት በብግዜኡ ይበጽሑወን እዮም።
ኣብ ብሩክሊን፡ ኒውዮርክ ኣብ ዚርከብ ዓለምለኻዊ ቤት ጽሕፈት ናይ የሆዋ መሰኻኽር ዚዓይዩ ገዳይም ናይ የሆዋ መሰኻኽር፡ ኣመሓዳሪ ኣካል የቝሙ እዮም። እዚ ኣመሓዳሪ ኣካል እዚ ድማ ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ እተመስረተ መምርሒታትን ትምህርትታትን የመሓላልፍ እዩ።—ግብሪ ሃዋርያት 15:23-29፣ 1 ጢሞቴዎስ 3:1-7።
ብዝያዳ ፍለጥ
ኣብ ክርስትያናዊ ኣኼባታትና እንታይ ክትረክብ ኢኻ፧
ቅዱሳት ጽሑፋት ንምጽናዕን ንሓድሕድና ንምትብባዕን ኣብ ኣኼባታት ንእከብ ኢና። ንዓኻ እውን ሓንጐፋይ ኢሎም ኪቕበሉኻ እዮም።
ናይ የሆዋ መሰኻኽር ደሞዝ ዚኽፈሎም ኣቕሽሽቲ ኣለውዎም ድዮም፧
ቀሺ-ምእመናን ዚብሃል ክፍፍል ኣሎ ድዩ፧ መዝነት እተዋህቦም ኣገልገልቲ መን እዮም፧
ኣብ ኣዳራሽ መንግስቲ ኣምላኽ እንታይ እዩ ዚግበር፧
ኣብኡ እንታይ ከም ዚግበር እስከ ርአ።


text:
እተፍቅሮ ሰብ ምስ ዚሓምም
“ባባ ኻብ ሆስፒታል ኪወጽእ ምስ ቀረበ፡ ነቲ ሓኪም፡ ናይ ባባ ውጽኢት መርመራ ደም ደጊሙ ንኺርእዮ ሓተትናዮ። ንሱ ድማ እቲ ውጽኢት ንቡር ከም ዝዀነ እኳ እንተ ኣረጋገጸልና፡ ብሕያውነት ደጊሙ ረኣዮ። እቲ ዜገርም ድማ ክልተ ኻብቲ ውጽኢት ካብ ንቡር ዝሓለፈ እዩ ነይሩ። ይቕሬታ ብምሕታት ንሓደ ኽኢላ ሓኪም ጸውዓልና። ሕጂ፡ ባባ ኣብ ጽቡቕ ኵነታት እዩ ዚርከብ። ሕቶታት ምሕታትና ግና ኣሐጕሱና እዩ።”—ማሪበል።
ቈጸራታት ሕክምና ወይ ኣብ ሆስፒታል እትጸንሓሉ እዋን ኣዝዩ ዜጨንቕ ኪኸውን ይኽእል እዩ። ካብ ተመክሮ ማሪበል ከም እተራእየ፡ ንሓደ ፈታዊና ወይ ዘመድና ምሕጋዝ ኣዝዩ ጠቓሚ፡ ምናልባት ህይወት ዜድሕን ኪኸውን እውን ይኽእል። እንተዀነ ግና፡ ንሓደ እተፍቅሮ ሰብ ብኸመይ ክትሕግዞ ትኽእል፧
ቅድሚ ምብጻሕ። ነቲ ዝሓመመ ሰብ፡ ምልክታት ሕማሙን ዚወስዶ ኣፋውስን ንኺጽሕፍ ሓግዞ። ነቲ ሓኪም ክትሓትትዎ እትደልዩ ዅሉ ሕቶታት ብዝርዝር ጽሓፍዎ። ፈታዊኻ፡ ንዅነታቱ ብዝርዝር ኪጽሕፍ ወይ እቲ ሕማም ኣብ ስድራ ቤቱ ተራእዩ ዚፈልጥ እንተ ዀይኑ ንኺዝክር ሓግዞ። ሓኪም ነዚ ዝርዝር ሓበሬታ ድሮ ኸም ዚፈልጦ ወይ ባዕሉ ኺሓትተካ ኸም ዚኽእል ጌርካ ኣይትደምድም።
ኣብ እዋን ምብጻሕ። ንስኻን እቲ ሕሙምን፡ ነቲ ሓኪም ዚብሎ ብግቡእ ተረድእዎ። ሕቶታት ሕተት፣ ናይ ብሕትኻ ርእይቶታት ብምሃብ ግና ነቲ ሓኪም ኣይተዋጥሮ። ነቲ ሕሙም፡ ባዕሉ ኺሓትትን ብዛዕባ ገዛእ ርእሱ ኺዛረብን ዕድል ሃቦ። ጽን ኢልካ ስማዕ፣ ተጠንቂቕካ ኸኣ መዘኻኸሪታት ሓዝ። ካልእ ኣማራጺታት ሕክምና እንተ ኣልዩ ሕተት። ኣብ ገሊኡ ዅነታት፡ እቲ ሕሙም ካልእ ኣማራጺታት ሕክምና ኺፍትን ሓሳብ ከተቕርብ ጥበባዊ እዩ።
ድሕሪ ምብጻሕ። እቲ ሓኪም ዝሃበኩም ሓሳባት ምስቲ ሕሙም ኴንካ ተዘራረበሉ። እቲ ልክዕ ዝዀነ ኣፋውስ ምውሳዱ ኣረጋግጽ። ከምቲ ሓኪም ዝኣዘዞ ነቲ ኣፋውስ ብግቡእ ኪወስዶን ንዝዀነ ይኹን ኣሉታዊ ተርእዮታት ብኡብኡ ንሓኪም ኪሕብሮን ኣተባብዓዮ። እቲ ሕሙም ኣወንታዊ ኣመለኻኽታ ንኺህልዎን ሕክምና ንኺከታተልን ንኻልእ ከምኡ ዝኣመሰለ እተዋህቦ መምርሒታትን ከተግብር ኣተባብዓዮ። ብዛዕባ ዅነታቱ ዝያዳ ንኺፈልጥ ከኣ ሓግዞ።
ኣብ ሆስፒታል
ህዱእን ትኩርን ኩን። ሓደ ሕሙም ናብ ሕክምና ኪኸይድ ከሎ ኺጭነቕን ተስፋ ኪቘርጽን ስለ ዚኽእል፡ ህዱእን ትኩርን ብምዃን ንዅሎም ፍዅስ ኪብሎምን ዘየድሊ ጌጋታት ንኸይገብሩን ክትሕግዞም ትኽእል ኢኻ። ነቲ ናይ ሕክምና ወረቓቕቲ ብግቡእ ከም ዝመልኦ ኣረጋግጽ። እቲ ሕሙም ኣብቲ እተነግሮ ሓበሬታ ተመርኲሱ ንኺውስን ዘለዎ መሰል ኣኽብረሉ። ሕማሙ ስለ ዝኸበዶ ኸምኡ ኺገብር ምስ ዘይክእል ግና ኣቐዲሙ ብጽሑፍ ንዘስፈሮ ድሌታቱን ናይ ቀረባ ዘመዱ ወይ ወኪሉ ንዘለዎ ሓላፍነትን ኣኽብር። *
ተበግሶ ውሰድ። ከይተሰከፍካ ርእይቶኻ ግለጽ። እቲ ምዕሩግ ትርኢትካን እተርእዮ ጽቡቕ ጠባይን ነቶም ሰብ ሞያ ሕክምና፡ ኣብቲ ሕሙም ዝያዳ ተገዳስነት ንኼርእዩን ዝሓሸ ኽንክን ንኺገብሩሉን ኪድርኾም ይኽእል እዩ። ኣብ መብዛሕትኡ ሆስፒታላት፡ ንሕሙማት እተፈላለዩ ሓካይም ስለ ዚርእይዎም፡ ካልኦት መሳርሕቶም እንታይ ከም ዝበሉ ብምሕባር ክትሕግዞም ትኽእል ኢኻ። ነቲ ሕሙም ንስኻ ዝያዳ ስለ እትፈልጦ፡ ዝዀነ ይኹን እተዓዘብካዮ ኣካላውን ኣእምሮኣውን ለውጥታት እውን ሓብሮም።
ሞሳን ኣኽብሮትን ኣርኢ። ሰራሕተኛታት ሆስፒታል፡ መብዛሕትኡ ግዜ ጸቕጢ ኣብ ዝበዝሖ ዅነታት እዮም ዚሰርሑ። ስለዚ፡ ከምቲ ኻልኦት ኪሕዙኻ እትደልዮ ጌርካ ሓዞም። (ማቴዎስ 7:12) ነቲ ዝረኸብዎ ስልጠና ዀነ ተመክሮ ኸም እተኽብርን ብኽእለቶም ከም እትተኣማመንን ንጻዕሮም ከም እተማስወሉን ኣርኢ። ከምዚ ዝኣመሰለ ሞሳ ምስ እተርእዮም፡ ዚከኣሎም ንኺጽዕሩ ኺተባብዑ ይኽእሉ እዮም።
ዘይሓምም ሰብ የለን። ኣቐዲምካ ብምሕሳብን ግብራዊ ደገፍ ብምሃብን ግና ንፈታዊኻ ወይ ዘመድካ ነቲ ኸቢድ ኵነታት ንኺዋጽኣሉ ኽትሕግዞ ትኽእል ኢኻ።።—ምሳሌ 17:17።
^ ሕ.ጽ. 8 ንመሰልን ግዴታን ሓደ ሕሙም ዚምልከት ሕግታትን ልምድታትን ካብ ቦታ ናብ ቦታ ይፈላለ እዩ። ድሌታት እቲ ሕሙም እተጻሕፎ ሰነዳት ብግቡእ ከም እተመልአን እዋናዊ ኸም ዝዀነን ኣረጋግጽ።
ብዝያዳ ፍለጥ
ንጥዕና ዚምልከት ርእይቶ መጽሓፍ ቅዱስ
መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ ሕማምን ሕክምናን እንታይ ከም ዚብል ፍለጥ።