text:
Brüssel (dpa/SN). Wulka Britaniska ma hač do 31. oktobra chwile, na rjadowane wašnje z Europskeje unije wustupić. Britiska premierministerka Theresa May je wčera w Brüsselu wotpowědny poskitk EU přiwzała. Britojo pak dyrbja so na wólbach Europskeho parlamanta wobdźělić, chibazo hižo do 22. meje wustupja. Mjeztym jewja so we Wulkej Britaniskej přiběrajcy hłosy, kotrež žadaja sej nowe ludowe wothłosowanje wo brexiće.
Wo gentestach debatowali
Berlin (dpa/SN). Zwjazkowy sejm rěčeše dźensa w zasadnej debaće wo krejnym přepytowanju dźěći w maćernym žiwoće, kotrež tomu słuži, na přikład tak mjenowany down-syndrom wuslědźić. Wjace hač sto zapósłancow wšelakich frakcijow bě sej žadało, etiske prašenja tajkich genetiskich přepytowanjow rozjimać. Pozadk je zwada wo tym, hač dyrbja chorobne kasy tajke krejne testy přichodnje zapłaćić.
Kupja tři nowe lětadła
Społnomócnjeny zwjazkoweho knježerstwa za prašenja wusydlencow a narodne mjeńšiny prof. dr. Bernd Fabritius je njedawno prěni króć Łužicu a Serbow wopytał. Nimo Choćebuza běštej dalšej jeho staciji wsy Dešno w Delnjej a Chrósćicy w Hornjej Łužicy. W Chrósćicach wobdźěli so politikar 30. měrca zdobom na hłownej zhromadźiznje Domowiny. Janek Wowčer je so z nim na kromje zetkanja delegatow třěšneho zwjazka rozmołwjał.
Knježe Fabritiuso, sće prěni króć we Łužicy, hdźež móžeće so na městnje ze Serbami a jich žiwjenskimi wobstejnosćemi zeznajomić. Z kotrymi zaćišćemi so domoj wróćiće, što je Was tu wosebje hnuło?
Drježdźany (dpa/SN). Sakska ma nowy policajski zakoń. Krajny sejm je jón wčera z hłosami wulkeje koalicije CDU a SPD w Drježdźanach wobzamknył. Po hodźiny trajacej napjatej a zdźěla emocionalnej diskusiji hłosowaše 74 zapósłancow za nowy zakón, 34 běchu přećiwo tomu, dźewjećo so hłosa wzdachu.
Noworjadowanje, kotrež policiji wjace połnomocy spožča, ma wot 1. januara płaćiwe być. Zakoń zaruča policiji wjace prawow, na přikład při wotposkanju telefonatow, při awtomatiskej registraciji awtowych čisłowych tafličkow abo při zasadźenju inteligentneje widejoweje techniki w pomjeznym rumje. Specialne jednotki policije za wotwobaranje terorizma změja přichodnje mašinske třělby a ručne granaty. Je to najwobšěrniša změna policajskeho zakonja minjenych dwaceći lět w swobodnym staće. Koalicija bě so wuraznje za noworjadowanje zasadźała a so skónčnje na kompromis dojednała, kaž zastupnicy CDU a SPD zdźělichu.
Wolóženosć a hordosć nad zdokonjanym rozpřestrěwaštej so minjenu sobotu po Chróšćanskej cyrkwi, jako běchu spěwarki a spěwarjo chórow Meje, Lipa a chóra Serbskeho ludoweho ansambla kaž tež solisća Romy Petrick (sopran), Britta Schwarz (alt), Jens-Uwe Mürner (tenor) a prof. Matthias Henneberg (bas) oratorij Korle Awgusta Kocora „Israelowa zrudoba a tróšt“ kaž tež hudźbnicy orchestrow SLA a Drježdźanskeje Sinfonietty pod cyłkownym nawodom intendantki SLA Judith Kubicec jara naročnu twórbu dokónčili.
Drježdźany (dpa/SN). Za twarstwo zamołwity sakski minister Roland Wöller (CDU) ma debatu wo wuswojenju wulkich imobilijowych firmow za škódnu. Tak na kóncu jenož inwestorow wottrašeja, kotřiž su nuznje trěbni, zo by so poskitk na bydlenskich wikach powjetšił, rjekny wón powěsćerni dpa. Po jeho posudku su wuswojenja w bydlenskej branši tež prawnisce problematiske. Přiwšěm Wöller přizna, zo je połoženje na bydlenskich wikach w Drježdźanach a Lipsku přiběrajcy napjate. Na tamnym boku we wjesnych kónčinach tójšto objektow prózdnych steji. Naležnosć měła so tuž diferencowana wobhladować. Šef Zelenych Robert Habeck bě minjeny kónc tydźenja rjekł, zo móhli wuswojenja połoženje nastupajo pobrachowace bydlenja polěpšić. W mnohich městach su ludźo přećiwo spochi přiběracym podružam demonstrowali.
Swobodni wolerjo w Sakskej mjenuja diskusiju wo wuswojenje wulkich bydlenskich koncernow „najbjezzmyslnišu debatu lěta“, kaž wčera zdźělichu.
SJ Chrósćicy – SC 1911 Großröhrsdorf 1:1 (0:1)
Zestawa domjacych: T. Cyž – Püschel (61. G. Zahrodnik), F. Cyž, Sentiwan, L. Zahrodnik, Špitank, M. Zahrodnik, Młynk (84. Šiman), Henčl (58. Bogusz), Runt, Beneš
Při rjanym słónčnym wjedrje njedźelu běchu hrajerjo SC Großröhrsdorfa na dypkowy duel prěnjeho koparskeho mustwa Chróšćanskeje SJ přijěli. Kuriozum partije bě, zo je 49lětny Tadej Cyž po třoch lětach přestawki znowa we wrotach stał – a to čerwjeneje karty poprawneho wrotarja, chorosće a zranjenja dalšich hrajerjow dla.
Budyšin/Kinspork. Předewzaće Debag Deutscher Backofenbau ma stejnišći w Budyšinje a Kinsporku a předstaji na Drježdźanskich wikach Sachsenback wot 13. do 15. apryla prěni raz nowowuwitu pěc za wobchody Monsun-mini. Wona přenošuje wupruwowany a dotal jenož při wulkopjecach nałožowany monsunski princip na mjeńše pjecy, kotrež hodźa so w předawanskich rumnosćach pjekarnjow abo kupnicow wužiwać.
Dźensniša firma Debag ma swoje korjenje w lěta 1924 w Budyšinje załoženej wotewrjenej wikowanskej towaršnosći „Gustav Schmidt & Söhne“, kotruž běchu 1972 z mjenom „VEB Backofenfabrik Bofaba“ zestatnili. Tehdy w Mnichowje zasydlena Debag je 1990 jeničkeho producenta pjecow w NDR přewzała. W lětach po tym su Mnichowske stejnišćo zawrěli, Budyšin sta so z jeničkim sydłom předewzaća. „Jenož mało Mnichowskich sobudźěłaćerjow je tehdy sobu do Budyšina přišło“, nawoda za rozšěrjenje Oliver Theiß smějkotajo rozprawja. Wón dźě dokładnje wě, zo wjedźeše we wonych lětach dźěłowy puć zwjetša do nawopačneho směra.
Choćebuz (dpa/SN). Podhlada załoženja kriminelneho zjednoćenstwa pozdatnych prawicarjow dla je policija wčera wjace hač 30 objektow we wjacorych zwjazkowych krajach přepytała. Ćežišćo bě Braniborska, předewšěm Choćebuska kónčina. Rěčnik braniborskeje policije je powěsćerni dpa přepytowanja w Berlinje, Mecklenburgsko-Předpomorskej a Sakskej wobkrućił. Zajeli při tym nikoho njejsu. Podhlad załoženja kriminelnych zjednoćenstwow měri so přećiwo 20 čłonam hooliganoweje, bojosportoweje a prawicarskoekstremneje sceny. „Zakłady su wukazy Choćebuskeho hamtskeho sudnistwa za přepytanja. Zastojnicy su tuž wčera wot 5 hodź. běrowy, přemysłowe rumnosće a bydlenja přepytali. Akcija traješe hač do popołdnja. K wuslědkam chcychu so dźensa w běhu dnja na nowinarskej konferency wuprajić.
Fararka Antje Schröcke je dźewjeć lět w Slepjanskej kónčinje jako dušepastyrka a poradźowarka za potrjechenych brunicoweje jamy skutkowała. Wo wobsahach jeje dźěła a planow je so Andreas Kirschke z fararku rozmołwjał.
Što Was hladajo na rozžohnowanje jima?
A. Schröcke: Začuwam wulku dźakownosć. Rozžohnowanska Boža słužba 24. měrca w Slepjanskej wosadźe bě jara hnujaca. Wjetši dźěl ludźi, kotřiž su přišli, znajach ze wšelkich gremijow a z wosady. Z mnohimi mějach wosobinsce činić. To je mje česćiło, zo sej prajach: „Sym ludźi woprawdźe w jich wotpowědnych žiwjenskich situacijach docpěła.“
Čehodla nětko po dźewjeć lětach skutkowanja tu přestanjeće?
A. Schröcke: Tuchwilne zrěčenje by klětu nalěto wuběžało. Tak bě načasu sej něšto noweho pytać a nańć. Trjebam nowe wužadanje.
Kak sće w Slepjanskej wosadźe přistup k ludźom dóstała?


c: text/html

text:
Choćebuz (SN/MiR). Hižo nětko prócuje so dr. Viktor Zakar, nawoda Choćebuskeje wotnožki Rěčneho centruma WITAJ, zhromadnje ze swojimi sobudźěłaćerjemi wo zajimcow za lětuši Witaj-camp we wjesnym šulskim domje w Jarješku. Tele dny wuńdźe aktualny flajer, kotryž za projekt wabi. Poradźene fotografije na nim swědča wo lóštnym a mnohostronskim programje w předchadźacym lěće. W Jarješku maja termin za camp hižo kruće do plana zapisany.
W lětnich prózdninach wot 15. do 20. julija móža so wobdźělnicy mjez sobu zeznać a so na mnohe wašnje zabawjeć. Hesła, kotrež RCW podawa, su wjelorake a zaběraja so z wuměłstwom, sportom a přirodu. Trochu njewšědne za tajki prózdninski přebytk budźe wubědźowanje w pječenju. Nócne pućowanje słuša tohorunja do programa.
Budyšin (SN/MiR). Rěčnica Budyskeje wotnožki Krajneho zarjada za šule a kubłanje (LaSuB) Angela Ruscher wobkrući na naprašowanje SN, zo so we wobłuku Serbskeje rěčneje šule kurs serbšćiny bórze zahaji. „Rěčny kurs za wučerjow je w zakónčacych přihotach. Wobdźělnicy su wučerjo ze šulow, w kotrychž serbšćinu podawaja.“ Mjeztym je znate, zo chcedźa so na nim wobdźělić němscy zajimcy za nawuknjenje hornjoserbšćiny ze wšelakich šulskich družin. Mjez nimi su wučerjo ze serbskich kaž tež serbšćinu wuwučowacych šulow z Budyšina a Radworja, z Njeswačidła, Kulowa a Hodźija. 1. měrca ma kurs z dwěmaj hodźinomaj serbšćiny na tydźeń zaběžeć.
Dale Angela Ruscher z LaSuB zdźěli, zo so kwalifikacija wučerki z Čěskeje republiki wotměwa. Wo wobsahowe wuhotowanje kursa starała je so wědomostnica Serbskeho instituta dr. Jana Šołćina z přednoškami wo serbskich stawiznach a kulturje, wo sociolinguistice a dalšich temach. Hižo srjedu za tydźeń změje jenička wobdźělnica po rěčnym kursu swój prěni přednošk w rumnosćach Rěčneho centruma WITAJ.
Frankfurt nad Wódru/ Słubice (RD/SN). Europska uniwersita Viadrina je jara woblubowana. W rankingu njewotwisneho pohódnoćenskeho portala wysokich šulow „StudyCheck“ docpě wona w kategoriji „najwoblubowaniša uniwersita 2018“ prěnje městno. Hódnoćenje złožuje so na posudki studowacych. 8,88 z cyłkownje dźesać móžnych dypkow su studenća a absolwenća europskej uniwersiće přidźělili. We wuslědku zjimanej stej hódnoćenje wysokeje šule a rata daleporučenja. Wobsahi studija, postupowanje docentow, wučbne zarjadowanja, wuhotowanje, organizaciju a biblioteku su přerěznje z 3,9 z pjeć móžnych dypkow posudźowane. 94 procentow wobdźělnikow Viadrinu dale poruča. Na městnomaj dwaj a tři slědujetej Uniwersita Hohenheim (8,66 dypkow) a Friedricha Schillerowa uniwersita Jena (8,58 dypkow).
Za předležace wuslědki mějachu studowacy přiležnosć, so k 516 wysokim šulam a k 16 000 studijnym směram po cyłej zwjazkowej republice wuprajić. Wjace hač 45 000 nazhonjenskich rozprawow studentow a absolwentow z lěta 2017 bu do rankinga zapřijatych.
Choćebuz (SN/MiR). „Wuskutki wudobywanja brunicy na wobswět su jara problematiske“, rjekny čłon peticiskeho wuběrka Europskeje unije Pál Csáky (EPP, SK) minjeny pjatk na nowinarskej konferency w Choćebuzu. Zdobom wón zwurazni, zo njeje industrija „přichodakmana“. Zhromadnje z koleginomaj bě Madźar ze Słowakskeje na iniciatiwu Hanza Wylema-Kella na třidnjowskej sonděrowanskej jězbje w Braniborskej přebywał. Wylem-Kell bě z podpěru Łužiskeje aliancy w peticijomaj Europskej uniji na wohroženje wobswěta wudobywanja brunicy dla a na škit narodneje mjeńšiny Serbow skedźbnił.
W nalětniku wotměje so po cyłej Sakskej wotewrjeny tydźeń sakskich předewzaćow. Pod hesłom „Schau rein“ přeproša předewzaćeljo wot 12. do 17. měrca šulerjow a šulerki wot 7. lětnika do swojich zawodow.
Budyšin (SN/MiR.) Mjez poskićerjemi su wjetše kaž tež mjeńše zawody. Tak maja młodostni składnosć, so wo wšelakich powołanjach wobhonić. Je to najwjetša iniciatiwa za powołansku orientaciju po cyłej Sakskej. Tuchwilu steji na lisćinje nimale 400 wšelakich powołanjow w najwšelakorišich směrach, kotrež móža šulerjo nawuknyć.
Akcija ma njewšědnje dobry poćah k praksy. Kóždolětnje wotměwacy so projekt sakske ministerstwo za hospodarstwo, dźěło a wobchad kaž tež kultusowe ministerstwo financielnje a wobsahowje podpěrujetej. Hač do 5. měrca móža so zajimcy za akciju, kotruž přewjedu pod hesłom „Misija njeznaty powołanski swět“ na internetnej stronje www.schau-rein-sachsen.de přizjewić.
Lětuši dźěćacy ptačokwasny program Serbskeho ludoweho ansambla je po wšej Łužicy přewšo dobry wothłós žnjał. Wobsteji woprawnjena nadźija, zo namaka inscenacija přichodnje tež za mjezami Łužicy swojich fanow. Wulke připóznaće zasłuži sej bjezdwěla spodobne libreto z pjera Jěwy-Marje Čornakec. Při tym złožowaše so dramaturgowka SLA a serbska awtorka na swój bohaty pokład powědančkow za dźěći.
Bursowe towarstwo němskeho knižneho wikowarstwa je wospjet na šulach po cyłej Němskej předčitanske wubědźowanje „Čitanske lawy“ wuhotowało. Mjez lětušimi wobdźělnikami bě tež dźesaćlětna Bettina Weise z Lipoweje šule Wojerecy. Silke Richter je so z njej rozmołwjała.
Sobušulerjo su Će jako najlěpšu předčitarku 4. lětnika wuzwolili. Kak je k tomu dóšło?
B. Weise: Čitam rady a wjele. Jako prěnje je knjeni Syguschowa, mějićelka domu knihow a hudźby, z našeho 4. lětnika najlěpšich předčitarjow wuzwoliła. Tam bě tež tójšto mudrych hólcow pódla, a ja. Smy po tym wšitcy něšto předčitać dyrbjeli, a sobušulerjo wothłosowachu, štó je najlěpje čitał. Dóstach 20 hłosow, a tak sym dobyła. Tuž smědźach Lipowu šulu na wubědźowanju „Čitanske lawy“ zastupować.
Jako so termin wubědźowanja bližeše, sy zawěsće rozpjeršena była?
B. Weise: Ow haj, samo jara! Mějach wulke brjušebolenje. A poslednju nóc sym lědma spać móhła, tak rozbudźena běch. Nastajnosći sym wotućiła a sej zaso wusnyła, ale mějach rjany són.
Wo sonje rěčimoj na kóncu. Kak sy so na wubědźowanje přihotowała?
Čas lětušich ptačokwasnych swjedźenjow je wšak hižo nimo. Tež wo zarjadowanjach na přikład Serbskeho ludoweho ansambla je so rozprawjało. Wjele čitać móžach tohorunja wo programach, kotrež su serbske dźěći w pěstowarnjach a zakładnych šulach hłownje same wuhotowali.
Zo ptači kwas prawidłownje tež w Rakecach wotměwaja, lětsa na dźeń 25. januara, wo tym zwonka gmejny jenož mało pytnješ. Lětsa bě tomu cyle hinak.
Dźěći z pěstowarnje ,,Kraj palčikow“ w starobje třoch do šěsć lět běchu so hromadźe ze swojimi kubłarkami jara derje na wosebity program staršim, dźědam a wowkam kaž tež druhim hosćom na žurli Pawołskeje šule přihotowali.
Dwě a poł lěta hakle je Anna Gümbel šulerka Choćebuskeho Delnjoserbskeho gymnazija. „Rěče wuknyć je mi wjeselo, nimo delnjoserbšćiny mam na gymnaziju łaćonšćinu a jendźelšćinu“, mi 14lětna powěda. „Tónle gymnazij ma dobre mjeno w měsće a wokolinje. Wabiło mje tež je, zeznać mi hač do toho skerje njeznatu serbsku kulturu a rěč.“ Z Dortmunda pochadźaca mjeztym delnjoserbšćinu tež rady nałožuje a hornjoserbšćinu zdźěla rozumi. Škoda, wona praji, zo je serbšćina w Choćebuzu a wokolinje jeno zrědka zjawnje słyšeć. Njedaloko Serbskeho domu bydlaca pak wo tam wotměwacych so zarjadowanjach wě. A připowědźenje stacijow w delnjoserbšćinje w zjawnych wobchadnych srědkach w Choćebuzu ma wona za dobre.
Nimo rěčow pěstuje Anna Gümbel dalši konik, a to je hudźba. Hižo dźewjeć a poł lěta hudźi wona na smyčkowym instrumenće cello a je swěrna šulerka Choćebuskeho konserwatorija. „Njebych-li hudźbu měła, by mi něšto pobrachowało. Hač pak so jónu powołansce na tym polu profiluju, hišće njewěm.“

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tysacy zajimcow su sobotu na přirodowe wiki do Stróže pola Hućiny ćahnyli. To drje je so za wšitkich zadaniło, mjez druhim regionalnych wudźěłkow a łemkowskeje kultury dla.
Stróža (CK/SN). „Wulkotnu naladu“, chwaleše sej tež Marion Frenzelowa. Wikowarka z Přezdrěnka w Radworskej gmejnje bě prěni raz na Stróžanskich přirodowych wikach, hdźež poskićeše wjace hač połsta družin marmelady ze swójskeje produkcije. Kombinacije z bozanku a z jara strowymi aronija-jahodami jej kupcy runjewon z rukow torhachu. Marion Frenzelowa předawa swoje wudźěłki hewak zwjetša na Budyskich zelenych wikach a dodawa je někotrym biowobchodam. Jako nowačka na 18. nazymskich wikach přirody w Stróži bě wona „dospołnje spokojom“.


text:
Njedźelu na serbski supercup
Sportowa jednotka Njebjelčicy budźe njedźelu hosćićel 3. serbskeho supercupa – turněra ze štyrjomi serbskimi koparskimi mustwami. W 14.30 hodź. hraja w prěnim połfinalu ST Marijina hwězda – Sokoł Ralbicy/Hórki a wot 15.25 hodź. SJ Chrósćicy – SJ Njebjelčicy. Hra wo třeće městno započnje so něhdźe w 16.25 hodź., finale budźe wokoło 17.25 hodź. Kóždy duel je na 45 mjeńšinow postajeny.
Satkula póndźelu w Pančicach
Bičwolejbulowa tura Radija Satkula wuhraje póndźelu w Pančicach-Kukowje swój štwórty turněr. Cyłki zetkaja so w 17.45 hodź. a hraja wot 18 hodź. Dalše terminy: 29.7. Kulow, 5.8. Worklecy, 12.8. Konjecy a 19.8. Budyšin. Wulke finale budźe 26.8. w Miłoćicach.
1. sakske e-sport mišterstwa


text:
Mjez namjetowanymi wosobami Wolerskeho zjednoćenstwa ST Lok Slepo za nowy gmejnski parlament je Stephanie Bierholdtec najmłódša. Narěčana na kandidaturu njeje 31lětna hnydom připrajiła. Wězo měli so tež w Slepjanskej gmejnskej radźe angažowani młodźi wjesnjenjo do dźěła na dobro komuny zanurić. A dokelž njeje Bierholdtec žana njeznata, jej to přicpěwaja.
Studij kulturnych wědomosćow na BTU w Choćebuzu je z masterskim dźěłom lěta 2013 zakónčiła a so po krótkim intermecu na Budyskim Serbskim instituće do ródneho Slepoho wróćiła. Tu ma swoje žiwjenske srjedźišćo, tu so angažuje. Přistajena je přez župu „Jakub Lorenc-Zalěski“ w tamnišim Serbskim kulturnym centrumje. Zo tón dale wobsteji, na tym Slepjanka njedwěluje. Skerje starosći ju personalne połoženje zarjadnišća. Ludźi zaručić, zo bychu turistiske nadawki spjelnili, „to tuchwilu přeco lochko njeje. Ličba sobudźěłaćerkow je jara woteběrała.“ Wona stara so wo naležnosće turizma w gmejnje a nimo toho předsyduje wot lěta 2017 Serbskemu folklornemu ansamblej Slepo.


text:
To co kiejsi było w izbie w chałupie, to zoleżało od tego gdo w nij miyszkoł, wiela mioł grejcarów, a co potrzebowoł. Inakszy wyglóndała izba bogatego siedloka, inakszy wielkigo gazdy a eszcze inakszy hudobnego kumornika. Gorole kierzi miyszkali w Beskidach mieli inksze izby jako Cieszyniocy czy Skoczowiocy. W drugij połówce dewatnostego wieku w izbie na dziedzinie było niewiela mebli. Naprociw dwiyrzi, w kóncie stoł wielkucny stół, pod ścianami stoły szyroki stolice, pod oknym stoła wielko malowano trówła, a pod ścianóm stoł ajnfachowy legier, a łodmaryja s garcami. W gorach izby też były wtynczas ajnfachowe – pod ścianami stoły szyroki stolice, w kóncie ciynżki, wielkucny stół, kiery ponikiedy mioł płyte s kamiynio, na sztyrech hrubych nogach. W inkszym kóncie stoła ponikiedy łodmaryja s garcami. Bogatsi gazdowie mieli izby wiynksze a meble były droksze a lepsze. Ci co robili meble dziwali sie dycki jaki óny sóm w pańskich chałupach a potym robili podobne dlo hudobniejszych ludzi. Poradzili jich jednako szumnie prziosdobić. Izby na dziedzinach hań downij były ćmawe, skuli tego, że okna były małe, powół czorny, a ściany też były czorne od dymu s pieca. Żodyn nie malował mebli bo by sie zaros zamazały. Nieskorzi, jak ludzie zaczli biylić izby to stolorze zaczli malować meble w rostomajte kwiotki, róże, tulipany, abo całe pukiety pstrokatych kwiotków. Wtynczas kwiotki a osdoby sie zaczło szyć aji na oblyczkach. Izba na dziedzinie w dewatnostym wieku była ajnfachowo. Stoł w nij stół na skrziżowanych nogach, stolica do siedzynio, a do spanio, półka, lebo łodmaryja na garce, a potym nieskorzi stołki s żydlami a hólka. Hań downij w chałupie nie było ani legiera. Potym jak sie ludzióm zaczło lepszy płóżyć, to mieli w izbach uż aji lepsze meble, a bogatsi siedlocy mieli meble s lepszego, twardszego drzewa, kiere były szumnie sdobióne. Każdy mebel mioł swój plac w izbie.
Stół strugany gorolski na krziżokach
Stół stoł w kóncie obrazowym, naprociw pieca, stolice pod ścianóm, a półka kole dwiyrzi. Przi piecu stoły eszcze stolice bes żydla. Na postrzodku izby nie śmiało być nic. Potym nieskorzi sie to zaczło miynić, jak s miasta na dziedzine ludzie zaczli skludzać lepsze meble. Na poczóntku siedymnostego wieku w chałupach na Cieszyńskij Ziymi zaczło sie robić kuminy, a izbów sie też robi wiyncyj. Ludzie zaczynajóm osdabiać swoji meble, a wtynczas wszecko se człowiek robiuł sóm. Dziepro potym nieskorzi na dziedzinach byli stolorze, a tesorze, kierzi aji malowali meble. Nejstarsze meble na Cieszyńskim sóm s osimnostego wieku, a nejwiyncyj sie jich robiło w drugij połówce dewatnostego wieku. Hań downij chałupy gorolski miały dwie izby, pomiyndzy kierymi była siyń, kiero szła w poprzyk drzewiónki. Izba po lewej strónie to była izba czorno, a naprociw nij po prawej strónie była izba bioło – świetnica. Hudobniejsi Gorole miyszkali w drzewiónkach s jednóm izbóm. W nejstarszych chałupach gorolskich czasym nie było żodnych mebli, a to co było to se Gorol sóm ustrugoł, podle tego co potrzebowoł. To wszecko było ajnfachowe, a niewiela s tego dotrwało do dzisia.
Stół szafkowy
Ledzy kany sóm starucne stoły s kamiynnóm płytóm, a ciynżki skrzinie bukowe. Nejstarsze skrzinie gorolski były sdobióne takimi wyrzazanymi linijami – ryzowanim. To były skrzinie wołoski – przeogrómnie ajnfachowe – miały sztyry słupki, kiere były na dole połónczóne sprzyczkóm – to był taki szkielet tej skrzini. We ścianach były deski, kiere nachodziły jedna na drugóm, a wlazowały w rowki na słupkach. Taki skrzinie były sbite kołkami, a miały twarde, strugane deski bukowe. Były sdobióne prostymi linijami, kiere sie rzazało na całej skrzini. Ty linije sie krziżujóm, a robi sie s nich tako siatka. Na ścianach s boku tóm siatke przecinajóm pasy, kiere idóm s wyrchu na dół, a miyndzy nimi je linija zygzakowato. Wieko skrzini je pół okróngłe, kapke wygiynte a siedzi na drzewianych czopach, kiere sóm miasto bantów. Na wieku sóm też osdoby, ale ajnfachowe. Taki skrzinie to były tróhły wiesielne Hań downij snoci żynich se takóm trówłe robiuł sóm, a pieknie jóm musioł osdobić. Szło jóm wartko rosebrać na kónski, a przeniyść kansik w inksze miejsce. Taki skrzinie były w Małopolsce, na Słowacyji, na Bukowinie, a w Siedmiogrodzie. Nejdłukszy taki skrzinie sie robiło we Szwajcaryji, kany ty osdoby sóm szumniejsze. Kapke podobne do trówłów były faszki – skrzinie na obili. Miały plaski wieko, a ni miały żodnych osdób. Hań downij w izbach wszecko musiało mieć swój plac. Baji ciynżki stół, kiery stoł w kóncie izby naprociw pieca, a kole niego stoły szyroki stolice. Stół to był nejważniejszy mebel w całej chałupie. Nad nim były powieszóne świynte obrozki. Starucne stoły były ciynżki a porzóndnie srobióne. Nejstarsze s nich sóm s siedymnostego wieku, a sóm ganc ajnfachowe. Baji stół s Istebnej s 1610 roku mo hruby blat, a sztyry nogi, kiere sóm do niego wpuszczóne przes dziury. Stół s Wiseł s roku 1621 mo kamiynnóm płyte, kiero stoji na sztyrech skrziżowanych nogach. Kupa stołów z Cieszyńskigo je s dewatnostego wieku. Nejbarży ajnfachowe a nejstarsze stoły na dziedzinach stoły na dwóch wyrzazanych nogach, srobiónych s hrubej deski s twardego drzewa. Majóm hrubóm płyte, kieróm idzie ruszać. Ta płyta mo kształt kwadratu, lebo prostokónta, a była srobióno s szerokich desek, kiere miały s dołu sprzyczki, coby sie dzierżały kupy. Nogi też miały taki sprzyczki, kiere były do nich zaklinowane. U bogatych gospodorzi były stoły barży prziosdobióne. Płyta leżała na sztyrech nogach – stołygach, kiere stoły szregym do dłaszki. Stołygi były srobióne s hrubej, szyrokij deski s twardego drzewa. Tak po prowdzie to były taki dwa krziżoki, kiere potym sie zaczło robić barży sdobióne, a wygiynte. Płyta stoła była srobióno s drzewa topolowego, a stołygi s jaworowego. Stołów sie nie malowało. Inksze stoły miały szumnie osdobiónóm płyte. Nogi miały szyroko powyginane, a na bokach sóm szumnie osdobióne – wyrzazane fale, łuki, lebo spirale. Stołygi majóm poprzibijane belki, w kierych sóm kołki – coby sie dzierżały kupy. Potym stoły miały pod płytóm podstoli s szyrokóm szuflodóm, kiero miała przednióm ściane szregym. W podstolu były aji dwie szuflody wedle siebie. Szumne sóm taki stoły, kiere majóm plaskóm skrzinie, a szuflode pod blatym. Ta skrzinia stoji na pudle s dwiyrkami do szafki, a pudło stoji na podstawce podobnej do podstawek kiere majóm malowane skrzinie. Taki stoły były barży w miastach, jako na dziedzinach. We świetnicy Buzków w Kónskij stoł stół sztrajchowany, na sztyrech toczónych nogach, kiere miały na dole dwie szyroki sprzyczki – coby wszecko sie dzierżało kupy. Płyta była okróngło na rogach, a pod nióm była skrzinka sztrajchowano ze sztyrech strón w kwiotki. Cały stół był sztrajchowany na modro, a mioł szuflode. Kwiotki na stole były podobne do tych, kiere były na ścianach świetnicy. Hań downij stół sie mało używało, a gdo przi nim móg siedzieć tyn był hyrny. Siedzieli przi nim baji farorz, rechtór, fojt, lebo bogaty gazda. Przi stole siodywali aji gazda s gaździnóm. We świynta, a oto baji na krzciny, jodało sie przi nim obiod. Pod kóniec dewatnostego wieku zaczło sie robić stoły, kiere prziszły s miasta. Ty stoły miały nogi proste do dłaszki, płyte prostokóntnóm, s ajnfachowóm szuflodóm w podstolu. Stoły na postrzodku izby. Na Cieszyńskij Ziymi po chałupach ludzie mieli sztrajchowane skrzinie na oblyczki – tróhły (cieszyński), trógły (Jabłónków), lebo trówły (Zagłymbi). Robiło sie jich na całym Ślónsku, a były rostomajte. Żodyn nie wiy, kiej ludzie jich zaczli robić. Nejstarsze tróhły na cieszyńskim sóm s poczóntku osimnostego wieku.
Przednio ściana tróhły s Bukowca s 1700 r.
W Muzeum Macierzy szkolnej była kiejsi tróhła ze Sibice s roku 1766. Jednako je kupa takich skrzyń, co żodyn nie wiy wiela majóm roków. Na tróhłach, s przodku na ścianie, był czasym napisany rok, w kierym jóm srobili. Ponikiere tróhły majóm aji napisane miano tego, gdo jich mioł. Czasym sóm na tróhłach yny wypisane piyrsze litery miana. Ludzie mieli po chałupach kupa takich skrzyń, a gor w drugij połówce dewatnostego wieku. Tróhły dlo młoduch robiło sie na całym Ślónsku do piyrszej wojny, a w Beskidach eszcze dłukszy. Tako tróhła to było całe wiano młoduchy, tóż wszyjscy w chałupie jóm szanowali, a nie wyciepowali ji, tóż mógła być we familiji długi roki. Każdo starszo gaździno miała kiejsi jednóm, lebo dwie taki sztrajchowane tróhły, jednóm swojóm, a drugóm po matce. W tróhłach były schowane lepsze oblyczki, kiere sie oblykało przi świyncie. Starsze gaździny ukłodały w tróhłach swoji suknie, na świynto, jedwabne fortuchy, kabotki, chustki, a wołki płótna. Czym szumniejsze i paradno tróhła, tym młoducha bogatszo a hyrno, tóż tatowie nieros dowali na nióm kupa grejcarów. Tróhła musiała być wielko, pieknie srobióno, a szumnie sztrajchowano. Hań downij stoła w izbie niedaleko okna, tak coby jóm każdy widzioł. Potym nieskorzi sie jóm dowało do kumory, a potym uż na góre. Tróhły sie robiło gor w Cieszynie, we Skoczowie, a w Jabłónkowie. Robili jóm aji tesorze na dziedzinach, a szło jich kupić na torgu. Sztrajchowane skrzinie robiło sie aji daleko od Ślónska – nad Bałtykiym, w Czechach, na Słowacyji, na Ukrajinie, a w Niemcach, ale tam sie jich robiło inakszy. Tróhła to było taki pudło, kiere sie robiło ze struganych desek, kiere były na rogach łónczóne. Na skrzini było plaski wieko, kiere sie otwiyrało na bantach s oceli. Pudło skrzini w postrzodku na krawyndziach było sdobióne, a cało tróhła leżała na rómie s desek. Miasto rómu tróhły miały czasym nogi srobióne s dwóch kónsków deski, kiere były sdobióne. Deski na kierych stoła tróhła były na rowno ze ścianami, ale czasym były wysuniynte. W postrzodku tróhły, na wyrchu, przeważnie po lewej strónie był prziskrzinek s ruchómym wyrszczkym. Wyrszczek sie swyrtoł na takich czopach. W ponikierych tróhłach były dwa prziskrzinki – jedyn na drugim – s dołu a s wyrchu. W tym na wyrchu gaździno miała schowany maszki, modlitewnik, kancynoł, pisma, a inksze rzeczy, a na dole chowała grejcary, oryngle, lebo strzybne łańcuszki. Prziskrzinek na dole swyrtoł sie na czopach, a coby sie do niego dostać, trzeja było naciść dynko, a ón sie sóm swyrtnół. Ponikiere prziskrzinki miały dwa dna, coby słodziyj tak wartko niczego nie ukrod. Tróhły sie robiło ponikiedy s miynkigo drzewa, coby były łacniejsze. Robiło sie jich gor s drzewa sosnowego, bo óno mo w sobie kupa żywicy, kiero je snoci dobro prociw molóm. W goraliji sie jich robiło s drzewa ze smreka, a s jedli sie robiło yny prziskrzinki. Yny ponikiere, bogatsze dziołuchy dostowały tróhłe s drogigo drzewa jasiyniowego. Skrzinie sie robiło dycki s ostruganych, szyrokich desek, bes synków. Dowało sie pomiyndzy nich kołki, coby sie dzierżały kupy, a klejiło eszcze klejym do drzewa. Deski pudła sie robiło na cynki. Dynko też sie przibijało kołkami a klejiło ze spodku do ścian tróhły. Tróhły miały ocelowe banty a zómek. Banty były czasym ajnfachowe – jedna czynść była wbito we wieko, a drugo w zadnióm ściane. Lepsze były banty pasowe – majóm krawyndzie wyrzazane. Jedyn kóniec bantów je wbity w zadnióm ściane, a drugi do wieka, od postrzodka. Ty drugi był czasym sdobióny. Zómek tróhły był ajnfachowy i skłodoł sie ze sprynżyny, a s hoka. Potym nieskorzi zómki były uż lepsze. Plechy na zómkach – szyldki miały rostomajte kształty. Nikiere tróhły miały ocelowe ucha, za kiere sie chytało jak sie jich chciało przeniyjść. Na Ślónsku tróhły były rostomajte. Szumne tróhły miały bogate dziołuchy, a mniyjsze, ajnfachowe miały ty na słóżbie. Wielki skrzinie miała sto dwacet cyntymetrów, a miynsze szejdziesiónt. Nogi miały przeważnie od dwanost do trzicet cyntymetrów. Stolorze s jednej dziedziny robili tróhły jednakowo wielki. Tróhły były szumnie sztrajchowane, lebo miały yny jakisi ajnfachowe wzorki. Na cieszyńskim jedne sztrajchowane tróhły miały gładki ściany, spodek, na kierym stoły, a malowane kwiotki na dwóch placach na ścianie. Miały też sztrajchowany rómek naokoło kwiotków, a tło kwiotków było szare, lebo modre. Rzadko kiej miały kwiotki bes osztrajchowanego placu. Inksze tróhły były posztrajchowane na zielóno, a jedyn, lebo dwa place majóm inakszy kolor. Na placach sóm szumne kwiotki, a pukiety. Każdy plac mo dookoła sdobióny drzewiany rómek. Taki skrzinie sóm przeogrómnie szumne. Nejbarży ajnfachowe tróhły miały jedyn plac, kiery był osdobióny. Majóm óny jedóm wiynkszóm osdobe na całej ścianie s przodku kiery je od postrzodka ku krajóm. Na Cieszyńskim sie robiło tróhły, kiere miały jedyn, lebo dwa place s osdobami. Osdoby na tróhłach to sóm gor zieliny a kwiotki, kiere sóm ganc szumnie srobióne. Czasym to sóm kwiotki, kiere nie rosnóm nigdzi na miedzach. Malyrze jich sztrajchowali s głowy – to co zapamiyntali. Baji tulipan może mieć kwiotki modre, a liści czyrwióne. Nejczynścij sztrajchowało sie na tróhłach wielkucne pukiety, w kierych sóm kulate kwiotki, lebo taki podobne do gwiozdek. Ty kwiotki sóm wrażóne do wazónu, lebo do źbónka, a gałónzki majóm swónzane maszkóm. Na deklu tróhły był nasztrajchowany tako wielkucno pukieta – gor na dziedzinach pod gorami. Oprócz pukietów a wiónków na tróhłach sztrajchowało sie eszcze małe drobniejsze kwiotki, a zieliny kiere były porościepowane na wolnych placach po całej ścianie s przodku tróhły, na bokach a na rogach. Sóm to gor małe gałónzki kwiotków. Rzadko kiej na tróhłach sie sztrajchowało ptoszki dziubami do siebie. Taki tróhły sie robiło yny w Jabłónkowie a po dziedzinach kole niego. Nejszumniejsze osdoby na tróhłach sie robiło kole ślónskich miast, a czym bliżyj goraliji tym były barży ajnfachowe. Źbónki a wazóny sztrajchowane na tróhłach miały rostomajte kształty. Ponikiere s nich były maluśinki, inksze zajś wielkucne, ponikiedy wiynksze jako pukieta, kiero była w nich wrażóno. Były eszcze na cieszyńskim taki małe tróhełki, w kierych sie chowało grejcary. Taki skrzinki miały wieko kiere sie wysuwało a stoła na toczónych nożkach. Tróhełki były sdobióne jak wielkucne skrzinie na lónty. Dziepro w dewatnostym wieku zaczło sie na Cieszyńskij ziymi stawiać do izby łodmaryje – sztrajchowane szafy na oblyczki. Miały jedne, lebo dwoje dwiyrzi, a na dole czasym eszcze szuflode. Nejstarsze łodmaryje miały jedne dwiyrze s kutymi bantami, kiere wystowały. Łodmaryje sztrajchowane zaczło sie stawiać w izbach dziepro nieskorzi jako sztrajchowane tróhły. To były taki ganc ajnfachowe, plaski skrzinie.
Olmaryja ze Skoczowa s XVIII w.
Łodmaryje sie robiło s miynkigo drzewa, a były rostomajcie wielki. Sztrajchowało sie jich farbami na brónzowo, zielóno lebo na modro. Ściany s przodku miały osdoby podobne jako tróhły. Na dwiyrzach były place, na kierych też były osdoby – kwiotki, strómek życio, pukieta we wazónie, lebo ajnfachowo pukieta. W łodmaryjach, kiere miały dwoje dwiyrzi były sztyry place na osdoby. Dwa na dole majóm ponikiedy ganc inaksze osdoby w kwiotki. Łodmaryje, kiere miały yny jedne dwiyrze majóm jedyn, abo dwa place, na kierych sóm osdoby. Ty place majóm tła, kiere sóm sztrajchowane inakszy jako cało łodmaryja – sóm jaśniejsze – podobnie, jako w tróhłach. Kolory sztrajchowane na łodmaryjach sóm świyże, a wiesiołe. Spodek łodmaryji to był rómek s desek. Łodmaryje hań downij ni miały szuflody. Dziepro nieskorzi sie jóm zaczło robić na spodku. Szufloda miała kapke inksze kolory, jako cało łodmaryja. Zómki były przeważnie żeleźne, zawiyrane na klucz. Szuflody ni mały zómków. Hań downij łodmaryje robili stolorze, kierych nie znómy ani, a nie wiymy ani jako mieli na miano. Zaczło sie jich u nas na Cieszyńskij ziymi robić w dewatnostym wieku, a s poczóntku jich kupowali yny bogatsi siedlocy. Nejstarszo łodmaryja w Muzeum w Cieszynie je s roku 1722, a inksze sóm przeważnie s dewatnostego wieku. Ślónski łodmaryje sóm ajnfachowe, majóm osdoby w kwiotki, a ponikiere majóm taki osdoby, jaki robili kiejsi tesorze po dziedzinach. Wiynkszo czynść łodmaryj była robióno w miastach. Czeski łodmaryje majóm eszcze filunki kiere były malowane w rostomajte figury, a yny krawyndzie szafy były osdobióne w kwiotki. Pod kóniec dewatnostego wieku łodmaryje zaczło sie sztrajchować yny na jedyn kolor, a robiło sie jich uż yny w miastach. W ponikierych ślónskich chałupach w izbie w kóncie stoła szafa na ksiónżki do kojścioła na msze. Na bokach były wyrzazane a profilowane. Były sztrajchowane tak jako szafy na oblyczki – gor na zielóno. Ty szafy były srobióne tak, coby wlazły do kónta izby, a s przodku były jedne dźwiyrka s dwuma placami, na kierych była osdoba – pukieta kwiotków we wazónie.
Szafa s Wisły, w kierej sie chowało jodło
Pod dwiyrkami była mało szuflodka, na kierej był napisano data, s kierego szafka je roku. Robiło sie jich gor w piyrszej połówce dewatnostego wieku. W siyni stoła hań downij szafka, w kierej gaździno miała jodło. Miała jedne dźwiyrka, na bantach, kiere wystowały s przodku, a były kute w rynkach. Potym nieskorzi w takich szafkach było eszcze pore szuflod. Na spodku tako szafka była szumnie warzazano, a miała osdoby. Szafy na jodło sie sztrajchowało na jedyn kolor, gor na żółto. Naprociw pieca, w kóncie izby, naprociw dwiyrzi ze siyni stoła szafka na garce, gorki a talyrze. Tesorze robili taki szafki s miynkigo drzewa, gor ze smreka. Sztrajchowało sie jich na jedyn kolor gor na żółto, lebo na brónzowo. Mało kiej sie na nich sztrajchowało kwiotki. Półka na gorki była podobno do kredynsów kiere sie potym nieskorzy zaczło robić na Cieszyńskim.
Sztrajchowano szafka na talyrze a na garce.
Dołu miała dźwiyrka na bantach, nad kierymi była szufloda, a na wyrchu były trzi odewrzite półki. Pod kóniec dewatnostego wieku półki na wyrchu zawiyrało sie dwóma dźwiyrkami ze szkła. Dolu gaździno chowała garce w kierych warziła, a na wyrchu były pochowane miski, a talyrze. Ty szafki sie nie sztrajchowało tak szumnie, jako inksze meble. Nie było na nich osdób s kwiotków, jako na trówłach. Na wyrchu szafki miały ajnfachowóm lajśnie. Dzisio taki szafki sóm uż yny w muzeum, lebo w starucnych chałupach. Aji szafki bes osdób uż je biyda nalyźć. Na poczóntku dwacatego wieku w kuchyniach sie zaczło stawiać kredynsy s dwóma dźwiyrkami ze szybami, a dwóma szuflodami dolu. Szafki na garce były ajnfachowe, a yny osdoba ornamyntowo była szumno a było widać, że je ludowo. Na ścianie w izbie wisiała aji półka s lajśnióm na kieróm sie ukłodało talyrze, a wieszało gorki. Ty półki były krótsze, lebo delsze. Były sztrajchowane na zielóno, lebo na brunatno. Ponikiere ś nich miały osdoby – kwiotki, lebo inksze zieliny.
Stolica s osdobiónym zopleckiym
Półka na talyrze to były dwie lajśnie sbite ze sobóm tak, że jedna była oprzito o ściane, a drugo była leżmo. Do lajśni, kiero była leżmo była przibito eszcze jedna lajśnia, szumnie wystrugano, oprzito na dwóch podpórkach, kiere też były szumnie wyrzazane. Kraje lajśni były osdobióne czyrwiónym poskiym, a były na nich eszcze żółte oczka w jdnakowych odstympach. W lajśni, kiero była oprzito o ściane były powbijane kołki. Na lajśni, kiero była leżmo stawiało sie miski s gliny, a biołe talyrze sztrajchowane w kwiotki. Na kołkach były powieszane sztrajchowane gorki – glinioki, a źbónki. Krótszo półka wisiała gor nad dwiyrzami ze siyni do izby. U bogatszych gazdów półki delsze wisiały aji na inkszych ścianach we świetnicy. Wszecko co stoło na tych półkach to były pamióntki, kiere sie prziwożało s pónci, s odpustów, a czasym aji od gańczorza. Nie jodało sie s tego na kożdo, bo to były barży osdoby. Półka na talyrze pospołu ze sztrajchowanymi garcami, to była szumno osdoba w izbie w dewatnostym wieku. Hań downij w izbach pod dwóma ścianami, pod oknami, stoły aji stolice s galandrami, s nogami kiere były szregym. Zadni oprzici było rowne, lebo szregym do lajśni, na kierej sie siedziało. To były dwie lajśnie połónczóne dwóma małymi lajśniami, lebo kołkami. Stolice miały dycki swój plac pod ścianóm, kole stoła.
Półka s lajśnióm na talyrze s Kóńskij s 1782 r.
Na stolicach sie siedziało, ale aji spało. Krótsze stolice to były stolice żydlowe. Inksze stolice szło przenoszać. Miały óny oprzici srobióne s pieknie wyrzazanej, nikiedy osztrajchowanej lajśni. Ta lajśnia sie dzierżała na dwóch słupkach, kiere były przimocowane do lajśni, na kierej sie siedziało. Oprzici stolicy było nikiedy osdobióne zielinami, kiere były na nim nasztrajchowane. S drugij stróny stoła a przi piecu stoły krótsze stolice bes oprzicio, kiere stoły na sztyrech nogach, kiere były szregym. Na inkszych stolicach sie siedziało a aji czasym spało. Miały oprzici, kiere szło posuwać na drugi brzyg lajśni, na kierej sie siedziało. Taki stolice były w chałupach, kany była wiynkszo familija, a gor jak było wiyncyj dziecek, bo na nich spały. Stolice, kiere sie robiło potym nieskorzi sóm uz ajnfachowe, miasto nóg majóm dwie szyrsze lajśnie s krajami kiere sóm sdobióne ze zadku a aji s przodku. W chałupach, kany miyszkali chałupnicy były taki małe stolice, kiere szło przeniyjść – stoliczki. Siedziało sie na nich w kuchyni, przi robocie. Miały prostokóntnóm lajśnie, na kierej sie siedziało s dziuróm w postrzodku, coby jich szlo chycić przi przenoszaniu. Stolice a stoliczki robili se gazdowie sami, gor s sosnowego drzewa. Nie sztrachowało sie jich farbóm, ale niechalo sie dycki kolor jaki miało drzewo. Wielkucne stolice robili po dziedzinach tesorze, lebo stolorze. Meble, kiere szło przesunónć s placu na plac to były gor stołki, na kiere sie eszcze prawiło żydlok, lebo zydel. Miały zaplecek – oprzici było kapke szregiym do lajśni na kierej sie siedziało. Lajśnia do siedzynio miała rogi ściynte, lebo kulate, a miała kształt jak trapez. Do nij był przimocowany zoplecek a eszcze sztyry nogi, kiere były szregiym. Stołki ze zopleckiym robiło sie s drzewa jesiónowego, lebo jaworowego, czasym s bukowego a aji s lipowego. Drzewo ze smreka a s jedli sie strugało tam, kany nie było drzewa twardszego. Stolorze po dziedzinach jak wybiyrali materiał, to dycki sie dziwali jako sie drzewo strugo, a co idze ś niego srobić, wiela go je, a czasym aji jaki sóm kole takigo drzewa obrzyndy, a wierzynia. Zoplecek był osdobióny dziurami kiere sie wykrowało, a każdo dziura miała jakisi kształt. Nejprzód sie rysowało jakisi kształt a potym sie go wyrzało piłkóm. Nejprzód sie robiło dziure w postrzodku w kształcie serca. Za tóm dziure sie chytało żydel, jak sie go chciało przeniyść, ale to była aji tako osdoba. Tam kany miała być dziura nejprzód sie rysowało podle szblónu s papióru (deszczółki) kształt, a potym sie rzazało. Jak zoplecek był symetryczny to sie pisało yny na jednej strónie, a rzazało. Czynść lajśni, kiero odpadła sie przikłodało potym do drugij stróny, znaczyło sie blajstyftym a zajś rzazało. Jak zoplecki były niesymetryczne, to nowy sie robiło dycki podle starszego. Zoplecki slónskich stołków sie kiejsi osdobiało a sztrajchowało w taki ajnfachowe kwiotki, ale jak jich gaździny pucowały to sie ty kwiotki ściyrały. Yny resztki czyrwiónych rómków a słabe ślady tulipana ze zadku zoplecka kole wyrzazanej dziury a na krajach to sóm ty osdoby kwiotkowe, kiere tam kiejsi były. W dewatnostym wieku każdy gazda mioł aspóń dwa taki stołki, na kierych sie nie siedzialo na kożdo. Na nich siedzieli yny ci ważniejsi kierzi prziszli na nawszczywe, a yny we swiynta siedzieli na nich ci, co miyszkali w chałupie. Czym stołek był szumniejszy, tym wiynkszóm hyre mio tyn, gdo na nim siedzioł. Starzi ludzie prawili, że jak byli młodzi to kiejsi na dziedzinie stołek ze sztrajchowanym zopleckiym był yny u hrubych gazdów. Potym w drugij połówce dewatnostego wieku takich stołków uż było wiyncyj po chałupach. Stołki s miasta prziszły na dziedzine dziepro nieskorzi. Ty stołki s zopleckiym nejdłukszy sie używało po chałupach w goraliji. Były jednako kapke mniyjsze, miały szyroko postawióne nogi, a zoplecek – opiyrok był ajnfachowo wyrzazany. W gorolskich izbach były zaji stołki robióne w miastach, kiere były sdobióne w geómetrycznie motywy razowe. W kóncie isby w każdej chałupie przi ścianie stoło jedno lebo pore legierów. Legiery w dewatnostym wieku były niski, szyroki a miały ściany heblowane na gładko. Legiery były do siebie kapke podobne, yny osdoby miały kapke inksze.
Legier gorolski
Nejstarsze legiery miały sztyry, niski kołków, kiere były na wyrchu wyrzazane szregiym, a dołu były swynżane. Miyndzy nimi na wyrchu a dołu była lajśnia. Przigłówek – zadnio czynść – mioł dwie lajśnie, kiere były leżmo. Wyrch lajśni przigłówka był sdobióny wyrzazanymi welami, a s boku długi, a miyndzy rowne lajśnie a słupki dowało sie kołki, coby sie to wszecko dzierżało kupy. Postrzodek wyrchu lajśni kiero była s przodku była kapke niży a było tam wyrzazane. Na spodku legiera były lajśnie, szyroki tak, jak szyroki był legier. Cały legier był osztrajchowany olejnóm farbóm żółtóm, lebo brunatnóm. Mało kiej legiery były sdobióne – mało je takich na Cieszyńskij Ziymi. Legier sie zaczło stawiać w isbie dziepro nieskorzi, tóż nie sdobiło sie go tak jak baji tróhły. Legiery robili tesorze a stolorze, ale szo jich kupić aji na torgu. Jedne były wiynksze, dugi mniyjsze – podle tego jaki gdo potrzebowoł. Miały aji rostomajte sdobiynia a wyrzazani w lajśni. Legiery sie filowało słómóm a przikrywało płachtóm s lnu. Hań downij w chalupach na dziedzinach legierów było mało, aji wtynczas kiej familija była wielko. Spowało sie na stolicach, lebo za piecym. W isbie kole legiera Matki stoła kolybka – hólka, kiero była podobno do skrzini, a była postawióno na kozidłach - biegunach. Była podobno jak legier. S przodku a ze zadku były posklejane lajśnie, kiere były leżmo. Lajśnia w postrzodku była kapke ciyńszo, a ta na wyrchu miała wyrzazane osdoby, a miała dziure w postrzodku, za kieróm sie chytało. Miyndzy lajśniami były kołki ze słupkami – kozidłami, kiere były na biegunach. S boku kolybka miała jednóm lebo dwie lajśnie, kiere w postrzodku były wyrzazane. Yny hólki u bogatszych gazdów miały wyrzazane osdoby. Ponikiere sie sztrajchowało jako tróhły na oblyczki. U bogatszych gazdów kolybki miały bogate osdoby – na wszeckich sztyrech ścianach były osdoby s kwiotków. Pod kóniec dewatnostego wieku zaczło sie robić kolybki bez osdób a sztrajchowanych kwiotków. Miały yny wyrzazane kozidła a wyrchy lajśni ściany s przodku a ze zadku. Do poczóntku dwacatego wieku hólki były yny ledzy kany po biydniejszych chałupach. Miasto kolybek ludzie zaczli kupować wózki s obchodów. Hólki na Cieszyńskij Ziymi nie różniły sie kupa od inkszych, kiere sie robiło dokoła. Pod kóniec dewatnostego wieku w chałupach a w isbach zaczło sie smiyniać. Coros wiyncyj ludzi zaczło robić na szachtach a we werkach. Chłopi zaczli zarobiać lepszy, s miasta prziwożali nowe meble a inksze rostomajte rzeczy, a ty stare wyciepowali. Stawiało sie nowe chałupy, a bulało stare, gor młodzi se kupowali nowe rzeczy, a ty stare wyciepowali na wyrch, lebo polili. W goraliji, kany do miasta było daleko ludzie dłukszy mieli po chałupach starucne meble a rzeczy.


text:
Ùniższé archiwa zamëkają w se wãzłowatą wëdowiédzã ò kaszëbsczim Linukse jakno ë lopczi z jegò wëdôwkama, chtërné darzëło sã nama ùsôdzëc. Mómë nadzejã, że to co sã nama ùdało we dwóch zrëchtowac w ne 6 lat bãdze dobrim przëmiôrã dlô jinszich co dostóną chãc do robòtë przë kaszëbsczim softwôrowich ùdbach.
Linuxcsb to nick jinszegò jakno kaszëbsczi remix distribùcëji Kubuntu, dofùlowóny kaszëbsczim jãzëkã, dodôwnyma programama ë kąsk zmòdifikòwóny.
Linuxcsb bëł pierszą òperacjową systemą pò kaszëbskù – miejmë nôdzejã, że nie slédną!
Mark Kwidzińsczi ë Michôł Òstrowsczi


text:
Lista nazwisk fotografów znajdujących się w książce (alfabetycznie):
Baturo Andrzej, Bąkowski Janusz, Bednarczuk Władysław, Beksiński Zdzisław, Berdak Jan,Berman Mieczysław, Beyer Karol, Biegański Bogusław, Biliński Tadeusz, Bogusz Adam, Bohdziewicz Anna Beata,Bojanowski Grzegorz, Bortkiewicz Jan, Brandel Konrad, Braun Sylwester, Brogowski Leszek, Bruszewski Wojciech, Brzeski Janusz Maria, Brzeziński Andrzej, Brzóska Wiesław „Vistan”, Budziński Tadeusz, Bujak Adam, Bułhak Jan, Bułhak Janusz, Burzyński Roman, Byrczek Jakub,
Cała Michał, Chojnacka Anna, Choma Władysław, Choynowski Mieczysław, Cichosz Krzysztof, Cieślewicz Roman, Cybulski Mieczysław, Cyprian Tadeusz, Czapiński Kazimierz, Czerny Edward, Czudowski Marek,
Dańda Józef, Dederko Marian, Dederko Witold, Demidowski Lucjan, Denysenko Jarosław, Diament Michał, Dłubak Zbigniew, Dobrzański Łukasz, Dorys Benedykt Jerzy,
Echeński Włodzimierz, Elgas-Markiewicz Irena, Falkowski Edward, Fidusiewicz Leszek, Florkowski Andrzej,
Gadzalski Marian, Gałdyński Olgierd, Gardulski Marek, Gardulski Bolesław, Gardzielewska Janina, Gierałtowski Krzysztof, Greim Michał, Grochowicz Edward, Groer Franciszek,
Habel Włodzimierz, Haneman Eugeniusz, Harasym Zenon, Hartwig Edward, Helebrandt Kazimierz, Hermanowicz Henryk, Hermanowicz Mariusz, Hiller Karol, Hlawsa-Hlawski Jerzy, Holzman Marek, Horowitz Ryszard,
Jabłoński Krzysztof, Jałosiński Aleksander, Jama Waldemar, Jarochowski Konstanty, Johan Adam, Jurkiewicz Witold,
Karewicz Marek, Kiełsznia Stefan, Korpal Jan, Kosidowski Jan, Kossakowski Eustachy, Kośnik Jerzy, Krynicki Andrzej, Krzywobłocki Aleksander, Kucharski Marian, Kućko Waldemar, Kulawiak Stanisław, Kulpa Franciszek, Kupiecki Edmund,
Lach-Lachowicz Natalia, Lachowicz Andrzej, Lech Andrzej Jerzy, Lesisz Adam, Leśniak Janusz, Lewczyński Jerzy, Lokajski Eugeniusz, Lutyk Leon,
Łagocki Zbigniew, Łukowski Feliks, Łyczywek Krystyna,
Maciejko-Kowalczyk Katarzyna, Maciejko Tadeusz, Makal Józef, Małek-Jarosińska Irena, Mańkowski Maciej, Markowski Stanisław, Marynowicz Władysław, Mąke Ludwika, Michalik Bożena, Michlewski Jan, Mierzecka Janina, Mikolasch Henryk, Mikołajczyk Antoni, Minor Stanisław pseud Zemsta, Minorski Aleksander, Mokrzycka Janina, Morek Jan, Myszkoawski Maksymilian pseud. Maks,
Najdenow Kazimierz, Neuman Jan Alojzy, Nieznalski Bogusław, Nowak Henryk, Nowak Wacław,
Obrąpalska Fortunata, Olek Jerzy, Osterloff Edmund, Ostoja-Kotkowski Stanisław,
Pacholski Zdzisław, Pawela Krzysztof, Pawelec Władysław, Pawłowski Andrzej, Piasecki Marek, Piplewińskiątek Jerzy, Pierściński Paweł, Wojciech, Podsadecki Kazimierz, Pollesch Konrad Karol, Poloczek Edward, Postępski Zdzisław, Poźniak Marek, Prażmowski Wojciech, Prażuch Wiesław, Pruszkowski Krzysztof, Przyborek Grzegorz, Puchalski Włodzimierz,
Raczkowska Zofia, Radzikowski Walery Eliasz, Rembrandt Studio, Robakowski Józef, Rolke Tadeusz, Romer Witold, Różycki Andrzej, Rybicki Józef, Rydet Tadeusz, Rydet Zofia, Rytka Zygmunt, Rzewuski Walery,
Sachno Serge, Schindler ks. Jan Baptysta (Chrzciciel), Schlabs Bronisław, Schmidt Marian, Scholtz (Scholtze) Maurycy (Moritz), Sebald Józef, Sempoliński Leonard, Seyfried Jan Nepomucen, Sheybal Adam, Sławny Władysław, Sobolewski Janusz, Sowiński Michał, Sowiński Zdzisław, Stachow Bolesław, Staniewski Zbigniew, Streng Henryk (Włodarski Marek), Styczyński Jan, Sumiński Tadeusz, Sunderland Jan, Szczuka Mieczysław, Szpakowski Wacław, Szubert Awit, Szurkowski Leszek, Szymela Kazimierz,
Themerson Franciszka, Themerson Stefan, Tomaszczuk Zbigniew, Tomaszewski Tomasz, Twardzicki Walerian,
Vorbrodt Krzysztof,
Waisbrod J, Wański Tadeusz, Wardak Jerzy, Weinberg Harry, Węcławski Anatol Antoni, Węgrzyn Witold, Wieczorek Antoni, Wiśniewski Mirosław, Witkiewicz Stanisław Ignacy, Witowicz Janusz, Włodarski Marek (pseud. Streng Henryk), Wojnecki Stefan, Wołkow Wiktor, Wołowski Jacek, Wołyńska Maria,
Zborski Andrzej, Zdanowska Bolesława, Zdanowski Edmund, Zieliński Wiesław, Ziemak Ryszard, Zwierzchowski Feliks,
Żak Jerzy.


text:
Wjelelětny předsyda zarjadniskeho zwjazka Při Klóšterskej wodźe Alfons Ryćer angažuje so nětko jako čestnohamtski přisydnik na Kamjenskim hamtskim sudnistwje. Spřisahany je wón za čas wot 2019 do 2023. Mjeztym měješe swoje prěnje jednanje. Wo nim, wo jeho motiwaciji, wo nadawkach a wo dowěrje do prawniskeho stata je so Andreas Kirschke z 59lětnym Šunowčanom rozmołwjał.
Knježe Ryćerjo, što Was za nowe čestnohamtske dźěło motiwuje?
A. Ryćer: Přisydnicy su dźensa nuznje trěbni. Tež naša komuna je kandidatow pytała, a tak sym so přizjewił. Jako wjesnjanosta Ralbičanskeje gmejny wot 1989 do 1994, jako wjesnjanosta Ralbičansko-Róžeńčanskeje gmejny wot 1994 do 2001 a pozdźišo jako předsyda zarjadniskeho zwjazka Při Klóšterskej wodźe wot 2001 hač do 2015 móžach wjele powołanskich a žiwjenskich nazhonjenjow zběrać. Chcu prosće demokratiju sobu wuhotować. Demokratija je žiwa wot słužby a angažementa kóždeho jednotliwca.
Kotre nadawki nětko maće?


text:
Niyrołzki1 sie czowiekowi zachce zjejś2 cojsik lekszego3, żeby potyn niy trza bōło4 bez godzina dochodzić do siebie i wypić trzi sznapsy5 na trołwiynie6. Taki szałołt je do tego nojlepszy. Grejfut moł7 kans fetaminy C i beta karoten, kery8 je dobry dlo skōry. Kapusta pekińskoł tyż moł kans9 fetaminōw, roztomajtych10 minerałōw i do tego yno11 12 kalorii. Szinka, syr i ôrzechy12 fajnie dopełniōm smak, tak że nawet te chopy, co marudzōm na szałołty, bydōm sam mieć co do przegryzynia.13
Co potrza?
2 ôbrane ze błōnek grejfuty
15 dkg żōłtego syra
15 dkg szinki
pó szklōnki ôrzechōw włoskich
pó gōwki mańszyj kapusty pekińskyj
6 łeżek jogurtu greckego
sōl i pieprz
Nojwiyncyj roboty bydzie ze tym grejfutym, coby go seblyc14 ze tyj gorzkij skōry. Ôrzechy mogecie trocha uprażyć na suchyj patelni. Sam żołdnyj filozofii niy ma, wszyjsko trza pokrajać, wciepnōńć15 do miski, dodać jogurt, dosmakować i- biercie16 sie za jedzynie. Smacznego 🙂
1czasem
2zjeść
3lżejszego
4było; ō- samogłoska w wymowie między o i u
5kieliszki alkoholu
6trawienie
7ma
8który
9dużo
10różnych
11tylko
12ô= ło
13przekąszenia
14rozebrać
15wrzucić
16bierzcie


text: Rusku, jendźelsku, łaćonsku a španisku rěč Paul Noack w šuli wuknje. Rěče jeho inspiruja a zahorjeja. Wot lońšeho 15lětny z Noweje Nydeje w rjadowni 9 A na Léona Focaultowym gymnaziju Wojerecy tež serbšćinu wuknje, zwjetša pak w samostudiju. Jeho stwa doma je połna zapřijećow. Tak ma na meblach a podobnym napisane „blido“, „kamor“, „kwětka“ a „wokno“. Jeho wowka z maćerneho boka Erna Dučmanowa je Serbowka. „To steješe něhdy samo w jeje wupokazu“, Paul powěda, „z mojim zemrětym dźědom Helmutom je wona wšědnje serbsce rěčała.“ Dźensa to wnučk z njej čini.


text:
Ńiderlandy
Ńiderlandy lebo Holandyjo (ńiderl. Nederland) to ojropejsko tajla Krůlestwa Ńiderlandůw (ńiderl. Koninkrijk der Nederlanden), tworzůnygo tyż bez Aruba, Bonaire, Curaçao, Saba, Sint Eustatius a Sint Maarten (kere dowńij do kupy mjanowoły śe Ńiderlandzke Antyle). Ńiderlandy sům můnarchijům kůnstytucyjnům pouožůnům we zachodńij tajli Ojropy nad Mořym Půunocnym, kere uoblewo jům uod půunocy i zachodu. Grańičy uod pouedńa s Belgijům a uod wschodu s Ńymcůma. Aktualne grańice zostouy wytyčůne we roku 1839.
Ńiderlandy sům krajym gynsto zaludńůnym. Přez pouowa jeji terytorjům ležy půńižej poźůmu mořa. Państwo je znůne ze swojich wjatrokůw, kyjzy, chodokůw, tulipanůw, kouůw a wysokigo poźůmu tolerancyji do růžnych uodmjynnośći wśrůd spouečyństwa – liberalnych praw dotyčůncych narkotykůw, prostytucyji, aborcyje, eutanazyje a zwjůnzkůw mjyndzy uosobůma tej samej pueći. W Ńiderlandach swojo śedźiba mo Mjyndzynarodowy Trybůnou Karny do bůuej Jůgosuawje, Mjyndzynarodowy Trybůnou Sprawjydliwośći a Mjyndzynarodowy Trybůnou Karny.
Je tyž inkše dopuščalne ze wzglyndu na čynste užywańy mjano Krůlestwo Ńiderlandůw - Holandyjo.
Připisy[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
- ↑ 1999, za The World Factbook


text:
Leszczyńscy
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
- Leszczyńscy herbu Abdank – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Belina – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Białynia – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Jastrzębiec – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Jastrzębiec odmienny – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Korczak – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Pobóg – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Pomian – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Prawdzic – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Radwan – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Sas – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Wieniawa – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Wierzbna – polski ród szlachecki
- Leszczyńscy herbu Zagłoba – polski ród szlachecki


text:
Pyrenejska połkupa
Pyrenejska połkupa (tež Iberiska połkupa)[1] je wulka połkupa na juhozapadźe Europy, najzapadniša z třoch wulkich juhoeuropskich połkupow – Pyrenejskeje, Apenninskeje a Balkanskeje. Ma přestrjeń wot něhdźe 580.000 km² a je tuž po Skandinawiskej połkupje druha najwjetša połkupa Europy.
Pyrenejska połkupa mjezuje na wuchodźe ze Srjedźnym morjom a na zapadźe z Atlantiskim oceanom. Z Europu je wona na sewjerowuchodźe zwjazana, hdźež tworja Pyreneje jeju hranicu. Na juhu Pyrenejskeje połkupy leži Gibraltarski přeliw, kotryž wotdźěluje Europu wot Afriki. Najwažniše rěki su Tajo, Duero a Ebro.
Na Pyrenejskej połkupje leža Španiska, Portugalska, Andorra, mały dźěl Francoskeje a tež Gibraltar, kotryž je zamórski teritorij Zjednoćeneho kralestwa.
Nóžki[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- ↑ Serbski institut: Datowa banka geografiskich eksonymow na serbski-institut.de


text:
Lista numerów kierunkowych telefonów stacjonarnych miasta Ruda Śląska powiat Ruda Śląska województwo Śląskie +483279 i 3279
Szukasz numerów kierunkowych do miasta Ruda Śląska powiat Ruda Śląska województwo Śląskie 483279 i 3279? Przygotowaliśmy listę numerów kierunkowych. Na tej stronie możesz znaleźć kody 483279 i 3279 miasta Ruda Śląska. Poniżej znajduje się tabela urzędów pocztowych powiatu Ruda Śląska. Po dokonaniu wyboru odpowiedniego kodu, przejdź na stronę grup numerów i wybierz tam interesujący cię numer miasta. Skorzystaj z bezpłatnej bazy danych właściceli stacjonarnych telefonów miasta Ruda Śląska województwo Śląskie. Dla szybkiego wyszukiwania interesującego cię numeru telefony skorzystaj z pola wyszukiwania. Zostaw informację lub opinię o właścicielu tego numeru telefonu.
41-700 Ruda Śląska 1 Maja 370-380(p), 383 Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Achtelika Joachima Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Astrów Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Ballestremów Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Bankowa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Bratków Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Bujoczka Wiktora Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Bukowa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Bzów Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Chabrów Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Chopina Fryderyka Pl. 1-5(n) Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Chryzantem Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Czempiela Józefa (Księdza Józefa Czempiela) Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Dunajewskiego Isaaca Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Fiołków Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Gierałtowskiego Jana Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Głowackiego Bartosza Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Górnicza Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Jana Dobrego Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Janasa Wincentego Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Jaśminów Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Kędzierzyńska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Kilińskiego Jana Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Kokotek Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Konopnickiej Marii Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Konwalii Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Kościelna Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Krokusów Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Ligonia Juliusza Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Macieja Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Magazynowa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Magnolii Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Matejki Jana Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Maya Antoniego Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Miarki Karola Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Mickiewicza Adama Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Mielęckiego Andrzeja Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Miłosza Czesława Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Morcinka Gustawa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Na Łąkach Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Nad Bytomką Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Nałkowskiej Zofii Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Narcyzów Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Norwida Cypriana Kamila Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Ogrodowa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Orzegowska 2-32(p), 19-23(n) Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Piastowska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Porębska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Potokowa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Powstańców Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Promienna Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Przy Kolei Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Raciborska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Różana Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Sasanek Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Sieronia Antoniego 2-6(p) Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Skłodowskiej-Curie Marii Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Słowiańska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Smołki Emanuela Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Sobieskiego Jana Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Sprusa Ryszarda Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Stanisława Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Starowiejska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Staszica Stanisława Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Storczyków Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Szczęść Boże Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Szyb Bartosza Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Szyb Powietrzny Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Szyb Walenty Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Wandy Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Wawelska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Wesoła Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Wieniawskiego Henryka Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Wincentego Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Wolności Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Wyleżoła Feliksa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Zabrzańska 24-72(p), 49-59(n) Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Zwycięstwa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Żeleńskiego Władysława Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-700 Ruda Śląska Żeromskiego Stefana Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska 1 Maja 2-76(p), 5-131(n), 59-61 Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Armii Krajowej Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Asnyka Adama Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Bagienna Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Beskidzka Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Borowa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Brodzińskiego Kazimierza Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Brzechwy Jana Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Burszki Pawła Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Chłopska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Cisowa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Czwartaków Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Dziewanny Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Energetyków Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Gałczyńskiego Konstantego Ildefonsa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Gojawiczyńskiej Poli Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Grabowa Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Graniczna Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Grodzka Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
41-706 Ruda Śląska Halembska Ruda Śląska Ruda Śląska śląskie
Informacje, opinie i oceny dotyczące dowolnego numeru telefonu w tej darmowej bazie danych numerów telefonicznych w Polsce, nie są opinią administracji strony internetowej. Odpowiedzialność za wiarygodność informacji, pozostawionej w opiniach i komentarzach do danego numeru telefonu o jego właścicielu, jakości i składzie usług, administracja serwisu nie ponosi. Umieścić wszelkie dane może każdy użytkownik naszej strony osobiście, na własną odpowiedzialność. Administracja strony nie gromadzi i nie udostępnia informacje pozostawione przez użytkowników. Opinie i komentarze pozostawione przez użytkowników są moderowane zgodnie z Regulaminem serwisu.


text:
Na Kanariskich kupach w Atlantiskim oceanje, na kotrychž njeje do toho hišće była, je sej 46lětna Serbowka Beata Čórlichec njedawno wuzwoliła ćežke wurisanje Ironman-triatlona na kupje Lanzarote. Po dotalnych štyri ćežkich a tak wuspěšnych startach (2014, 2016, 2017 a 2018) stajnje nazymu na swětowych mišterstwach na Hawaii nochcyše so lětsa jónu tam wubědźować. Tohodla rozsudźi so za tajki na mjenowanej španiskej kupje. Dobry tydźeń do poprawneho wubědźowanja je so wona z organizowanej pućowanskej skupinu tam podała, zo by so na horcotu a sylniši wětřik zwučiła a hišće tróšku trenowała. Budyšan Jurij Nuk je z Beatu Čórlichec po nawróće do Němskeje telefonował:
Witaj domoj Beata! Jako prěnje snano někotre daty k triatlonowemu wubědźowanju na kupje Lanzarote.


text:
Mauritius
Mauritius, Republika Mauritiusa je państwo we połedńowo-zachodńij Africe, rozlygowane na wyspach Mauritius, Rodrigues, Wyspach Agalega, Cargados Carajos a myńszych we archipelagu Maskarynůw, na zachůd uod Madagaskaru, na Indyjskim Uoceańe.
Bez Ojropejczykůw uoddekńůny we 1505 roku uod Portugalczykůw, kolůńizowany uod Ńiderladůw uod 1638. Mjano mo uod princa Uorańskigo Maurica. We XVIII stoleću uopanowany bez Francuzůw a půmjyńono uůnymu mjano na Ile de France. We 1810 przeloz pod władza Wjelgij Brytańiji a wrůcůno mu downe mjano. Ńypodległy uod 1968.
Gospodarka je uoparto o turystyka a uprowa cukrowyj trzćiny a inkszych źelinůw.
Půmjyszkujům sam Hindusy (sam mjanowane Desi, 62%), Kryjole (27%), Chińczyki (3%), Francuzy (2%) a inksze.
Religije: Hinduizm (bezma půł), katolicyzm (24,1%), Islam (16,3%), protestanty, Świadki Jehowy.


text:
Papua-Nowo Gwinyjo
Papua-Nowo Gwinyjo (Papua New Guinea, Ńyzoležne Państwo Papui-Nowyj Gwinyje – Independent State of Papua New Guinea) – państwo we Uoceańije, we Melanezyje, ležy uůne we wjynkšyj tajli na wyspje Nowo Gwinyjo (w jei wschodńij tajli) a krům tygo na ůng. 2800 mjyńšych wyspůw. Grańica lůndowo mo yno s Indunezyjům, bez mořa sůmśaduje tyž s Australijům a Wyspůma Salůmůna. Doobkoua Papui-Nowyj Gwinyje sům wody Uoceanu Spokojnygo, Mořa Nowogwinyjskigo a Mořa Koralowygo.
Je to kraj we wjynkšyj tajli gůřysty, nojwyžšy wjyrch mo 4509 m n.p.m. Lične wulkůny. Kraj je nawjedzany bez třyńśyńo źymje a ńykej tsunami. Klimat sam je růwńikowy, gorki a wilguy. Bogaty nec řykůw a gynste losy.
Kraj zaśedlůny uod 60 tyś lot, bez Ojropejčykůw uodkryto we XVI wjeku, nale aže po XIX wjek kraj bůu bezma coukim ńyzbodany. Mjano "Nowo Gwinyjo" nadali krajowi žygloře s Hišpańije, skiž tygo, co tubylcy zdowali im śe podane na mjyškańcůw Gwinyje we Africe. Dziśejšo Papua-Nowo Gwinyjo powstoua bez skuplowańy dwůch terytorjůw downych kolůńji (mjymjeckij a brytyjskij), kere uobje dostouy śe pod admińistracyjo Australije, a uod 1975 uostou ńypodleguym państwym. We 1988 roku wyspa Bougainville průbowoua secesyje, we wolkach poginyuo přez 20 tyś. ludźi. Wyspa pozostoua we skuodźe Papui-Nowyj Gwinyje, nale dostoua autonůmijo.


text:
აფხაზეთი Aбxaзия AҧcHы Abchazyjŏ
Fana Abchazyje
Wapyn Abchazyje
Kůnstytucyjo
Abchaskŏ Kōnstytucyjo
Uoficjalno godka
abchaskŏ gŏdka, ruskŏ gŏdka 1
Stolica
Suchumi
Gowa państwa
Prezydynt Abchazyje Aleksander Ankwab³
Przikludziorz regjyrunku
Prymier Leonid Lakerbaja³
Rozlygowańy
• cołkowity • strzůdlůndowe wody
8600 km² 0%
Liczba ludźi (
2000) • cołkowito • gynstość zaludńyńo
250 000 29 osůb/km²
Jednostrōnnŏ deklaracyjŏ niypodlygłości
ôd Gruzyje 4 23 lutygo 1992
Religijo (głůwno)
Waluta
Rubel (RUB)
Czasowo zůna
UTC +3
Necowo důmyna
Autůnůmiczne terytoryja
1Godki stosowane ôd separatystycznygo regyrōnku. Podle kōnstytucyje Gruzyje ôficjalne gŏdki to abchaskŏ a gruzińskŏ 2 ³Włŏdze separatystyczne niyuzdŏwane ôd Gruzyje. Jako autōnōmicznŏ republika Gruzyje mŏ tyż legalne włŏdze na wygnaniu (Temur Mżawia, Malchaz Akiszbaja) 4Niy mŏ uznaniŏ miyndzynŏrodnygo, de iure podle prawa miyndzynŏrodnygo je tajlōm Gruzyje.
Abchazyjŏ ( abch. AҧcHы Apsny, gruz. აფხაზეთი Apchazeti abo Abchazeti, rus. Aбxáзия Abchazija) – podle prawa miyndzynŏrodnygo republika autōnōmicznŏ we skłŏdzie Gruzyje. Na isto je kōntrolowanŏ ôd Rusyje a je państwym niyuzdŏwanym. Jedyne państwa, co uzdŏwajōm niyznŏleżność Abchazyje to Rusyjŏ (ôd 26 siyrpnia 2008) a Nikaragua (ôd 3 września 2008).
Abchazyjŏ leży we pōłnocno-zachodnij
Gruzyji, we rejōnie Kaukazu, a zajmuje 8 550 km² placu. Pomiyszkuje we nij kol. 250 tys. ludzi. Ôd 1992 roku Abchazyjŏ je de facto niyznŏleżnŏ, cołkym poza kōntrolōm włŏdz cyntralnych Gruzyje. Włŏdzã a kōntrolã nad cołkim terytoriōm republiki sprawuje separatystyczny regyrōnek podporowany militarnie, politycznie a ekōnōmicznie ôd Ruskij Federacyje.


text:
Něhdźe 1 400 wopytowarjam so wjace hač 6 500 swěčkow błyšćiło
Pančicy-Kukow (SN/mwe). Krasny miły wječor je sobotu w klóšterskej zahrodźe w Pančicach-Kukowje něhdźe 1 400 ludźi na zarjadowanju „W swětle 1 000 swěčkow“ dožiwiło. Sobudźěłaćerjo Miłočanskeho Křesćansko-socialneho kubłanskeho skutka (CSB) běchu tam wjace hač 6 500 swěčkow nastajili, tak zo so wšitko jenož tak błyšćeše. Nimo zajimcow z Budyskeho a Zhorjelskeho wokrjesa, z Drježdźanskich a Braniborskich kónčin wužiwachu tež dowolnicy z łužiskeje jězoriny wopyt klóšterskeje zahrody za jónkrótny a njezapomnity wulět.


text:
Kazachstůn
Kazachstan, Republika Kazachstanu (kaz. ҚaзaқcTaH, ҚaзaқcTaH Pecпyблиkacы; rus. KaзaxcTaH, Pecпyблиka KaзaxcTaH) – państwo ležůnce tajlowo we Ojropje (5,4% powjyřchńi – teryny na zachůd uod řyki Emba) a tajlowo we Azyji, powstoue we 1991 we wyńiku rozpadu SSSR. Grańičy s nastympujůncymi państwami: Chinůma (1460 km grańicy), Kirgistanym (980 km), Turkmyńistanym (380 km), Ůzbekistanym (2300 km) a Federacyjům Rosyjskům (6467 km). Uůnčno dugość grańic Kazachstanu wynośi 12 187 km. Kazachstan mo tyž dostymp do nojwjynkšygo jeźora śwjata – Mořa Kaspijskigo na dugośći 2340 km.


text:
Zwjazk 90/Zeleni
Zwjazk 90/Zeleni (němsce Bündnis 90/Die Grünen; skrótka Zeleni abo GRÜNE) je politiska strona w Němskej, kotraž bu dnja 14. meje 1993 w Lipsku ze stronow Zwjazk 90 a Zelenych załožena. Předsydaj stej wot januara 2018 Robert Habeck a Annalena Baerbock. Wot 1998 do 2005 bě strona jako mjeńši koaliciski partner na zwjazkowym knježerstwje wobdźělena. Zwjazk 90/Zeleni maja něhdźe 65.000 čłonow a zapósłancow w kóždym krajnym sejmje.
W tuchwilnym zwjazkowym sejmje ma Zwjazk 90/Zeleni 67 wot 705 sydłow.


text:
Fararka Antje Schröcke je dźewjeć lět w Slepjanskej kónčinje jako dušepastyrka a poradźowarka za potrjechenych brunicoweje jamy skutkowała. Wo wobsahach jeje dźěła a planow je so Andreas Kirschke z fararku rozmołwjał.
Što Was hladajo na rozžohnowanje jima?
A. Schröcke: Začuwam wulku dźakownosć. Rozžohnowanska Boža słužba 24. měrca w Slepjanskej wosadźe bě jara hnujaca. Wjetši dźěl ludźi, kotřiž su přišli, znajach ze wšelkich gremijow a z wosady. Z mnohimi mějach wosobinsce činić. To je mje česćiło, zo sej prajach: „Sym ludźi woprawdźe w jich wotpowědnych žiwjenskich situacijach docpěła.“
Čehodla nětko po dźewjeć lětach skutkowanja tu přestanjeće?
A. Schröcke: Tuchwilne zrěčenje by klětu nalěto wuběžało. Tak bě načasu sej něšto noweho pytać a nańć. Trjebam nowe wužadanje.
Kak sće w Slepjanskej wosadźe přistup k ludźom dóstała?


text:
Něhdyše wuhlowe jamy kaž tež kultura a stawizny Serbow zbudźeja dale a wjetši zajim pućowacych
Wot toho časa, zo je jasne, zo wot lěta 2038 tež w Hornjej Łužicy wokoło Slepoho žanu brunicu wjace wudobywać njebudu, dźeń a wjace busowych pućowacych předewzaćow z cyłeje Němskeje jězby do wuhlowych jamow knihuje, kaž Horst Lehmann powěda. Něhdyši hórnik, w mašinotwarje za techniski serwis zamołwity, je dźensa wuměnkar. Wosom lět pak hižo jako swobodnje skutkowacy pućowanski přewodnik turistiske skupiny a dalšich po wopytowarskim centrumje „Wjelčanski hórnistwowy turizm“ po ekskursijach, safarijach a dalšich zarjadowanjach wodźi. Tam dźě zajimcy wšitko wo wudobywanju wuhla zhonja a wo tym, kotre sydlišća dyrbjachu tohodla wotbagrować. Při tym so mnozy za stawiznami a kulturu Serbow prašeja. Wšako mnohich z busami tež do delanskich kónčin, Kulowa, Budyšina a Slepoho woža, zo bychu jim wo našim ludźe rozprawjeli.


text:
Budyšin/Ralbicy (SN/mwe). Serbska wyša šula Ralbicy je hosćićelka lětušeho UNESCO-campa, kotryž so hač do jutřišeho pjatka w Budyšinje a Ralbicach wotměwa. Jako jedne z dwanaće projektowych kubłanišćow UNESCO w Sakskej zamołwja delanske za wobsah pod hesłom „Do přirody a kultury serbskeje hornjeje Łužicy so zanurić“. Kóžda UNESCO-šula – mjez druhim z Lipska, Plauena a Žitawy – je po jednym koordinatoru a štyrjoch šulerjach 5. do 9. lětnika na projektnym campje wobdźělena.
55 hosći přebywa w Budyskej młodowni a je sej zawčerawšim po witanju po měsće dundajo Budyšin wotkryło. Samsny wječor prezentowachu wšitke šule na prěnjej dźěłarničce swoje aktualne wuslědki projekta „přiroda a starosćiwy wobchad z njej“.
Kak wobhladniwje Jan Šołta z Konjec ze swojimi pčołkami wobchadźa, nazhonity pčołar šulerjam wčera rozłoži. We wobłuku dźěłarničkow su holcam a hólcam kaž tež jich přewodźerjam w Ralbičanskej šuli pokazali, kak jutrowne jejka debja a sački tykaja, a předstajichu jim serbsku narodnu drastu. Wučer Uwe Macka wjedźeše hosći po wsy a poby z nimi na Ralbičanskim kěrchowje.


text:
Feliks Brojer narodźi so 1988 w Zhorjelcu a wotrosće w Budyšinje. Jako sydomlětny dósta swoje prěnje klawěrne hodźiny. Tym přizamknje so zakładne wukubłanje – teorija a klawěr – na Budyskej wokrjesnej hudźbnej šuli. Runočasnje dósta tež pišćelowu wučbu. Feliks Brojer studowše katólsku cyrkwinsku hudźbu, cembalo a pišćele na wysokej šuli cyrkwinskeje hudźby w Drježdźanach. Jeho docenća běchu m.d. prof. dr. dr. h.c. Christfried Brödel (dirigat), prof. Sabine Bräutigam (klawěr) a Rafael Alpermann (cembalo) kaž tež Merit Eichhorn, organist křižneje cyrkwje Holger Gehring a tachantski organist Dježdźanskeje katedraly Thomas Lennartz (pišćele, imorowizacija). 2011 skutkowaše Feliks Brojer jako praktikant cyrkwinskeje hudźby na hłownej katedrali w Paderbornje.
Wšelakore kursy a dalšu wučbu dóstanješe Feliks Brojer mjez druhim tež pola Gereona Krahforsta, Frédérica Championa a prof. Wolfganga Zerera.
Dotalnje skutkowaše Feliks Brojer m.d. jako organist w Budyšinje a Drježdźanach. 2014-2015 bě wón při tamnišej katedrali (dwórska cyrkej) organist (ad interim). Nahrawanje CDjow a pišćelowe koncerty po cyłej Němskej (m.d. w kathedrali „Swj. Jadwigi“ w Berlinje, w simultanej hłownej cyrkwi we Wetzlaru, we hłownej cyrkwi we Altenbergu a na mjezynarodnym pišćelowym lěću w Flensburgu) wudospołnja swoje hudźbne dźěło. Feliks Brojer dopokaza wulki repertoire pišćeloweje literatury; stara hudźba kaž tež interpretacija a zachowanje regionalnej literatury je jemu wosebite čežišćo. Tučasnje je Feliks Brojer swobodny skutkowacy cyrkwinski hudźbnik, m.d. jako pišćelowy wučer a organist w klóštrje Marijina hwězda w Pančicach-Kukowje.
Často koncertuje tež zhromadnje jako duo za sopran a ppišćele z programom „AVE - zynki z njebjes“, za akordeon a pišćele z programom „Hłósnosće powětra“ abo „a due“ za štyri ruki a štyri nohi.
Jako pišćelowy wučer, organist a nawjednik při wšelakorych chórowych projektach, skutkuje Feliks Brojer tež wosebje jako komponist, zwjetša duchowneje hudźby. 2012 wudoby sej při „2. serbskim kompozitoriskim wubědźowanju“ Zwjaska serbskich spěwarskich towarstwow z.t. 1. a 2. myto ze serbskimaj chórowymaj twórbomaj „Wuznaće“ a „Strowa sy, Marija“. Wuznamne běchu prapremjery m.d. pasionskeje kantaty (2015), „Stabat mater“ (2016) a 10. nadawkoweje twórby Łužiskeho hudźbneho lěća „Modlitwa wo měr - triptychon za dwoje pišćele“ (2018).


text:
Budyšin (SN). Za lětuše 14. čitanske wubědźowanje Rěčneho centruma WITAJ je 23 dźěći přizjewjenych. Pod hesłom „Knihi su zastupny lisćik do raja fantazije“ wubědźuja so šulerjo 3. lětnika serbskich šulow a tajkich, kotrež po koncepće 2plus wuwučuja. Ludowe nakładnistwo Domowina je wospjet partner zamołwiteje za rěčne projekty w RCW Michaele Hrjehorjoweje. Wubědźowanje, kotrež ma zaměr, šulerjow hižo zahe k čitanju pohnuwać a jim bohatosć serbskeje literatury spřistupnić, budźe sobotu zaso w Budyskej Smolerjec kniharni.
W maćernorěčnej skupinje wobdźěli so dźesać šulerjow a 13, kotřiž wuknu serbšćinu jako druhu rěč. Wšitcy čitaja najprjedy před publikumom samowuzwoleny tekst, kotryž su doma zwučowali. Maćernorěčni serbscy šulerjo čitaja na to dalši njeznaty tekst. Jury pod nawodom wědomostneje sobudźěłaćerki RCW Manuele Smolineje přinoški wuhódnoći a najlěpšich čitarjow mytuje.


text:
Bartłomiej Misiewicz
Bartłomiej Misiewicz (rodz. 27 marca 1990 we Warszawje) - polski polityker. Uod 2015 rzeczńik polskigo Ministerstwa Narodowyj Uobrony. Uod 2010 przinależy do partyji Prawo i Sprawiedliwość. Skiż wysokigo stanowiska przi modym wjeku a ńysrogich kůmpetyncyjach, a tyż skirz byćo we nadzorczych radach roztomajtych państwowych geszeftůw stoł śe lo ńykerych simbolym nepotyzmu we PiS[1].
12 kwjetńa 2017 prezes PiS, Jarosław Kaczyński zawjeśůł Bartłomjeja Misiewicza we prowach człůnka. Na drugi dźyń Misiewicz zrezygnowoł ze członkowstwa we PiS. Ńyskorzi znodł robota we Telewizja Republika.


text:
Wojerecy (SN/at). Na lětsa zdokonjane zhladowali a wo klětušich předewzaćach dorozumili su so čłonojo předsydstwa župy „Handrij Zejler“ wčera we Wojerowskim Domowinskim domje.
Kaž regionalna rěčnica Domowiny za Wojerowski region Christina Šołćina na naprašowanje zdźěli, běchu projekty za wučbu serbšćiny w měrcu k tomu přinošowali, zo su so šulerjo Krabatoweje zakładneje šule w Kulowje, Lessingoweho gymnazija kaž tež spěchowanskeje šule za zbrašenych we Wojerecach z rěču, kulturu, tradicijemi a nałožkami našeho ludu bliže zaběrali.
Ze swójskim projektom wobrubichu spočatk septembra wotkryće wobnowjeneje wopomjatneje tafle na załoženskim domje Domowiny we wobłuku přepodaća Wobydlerskeho centruma Piwarska hasa 1. Při tej składnosći wuprajene přeće, zo njech tule serbska kultura swoje městno nańdźe, chcedźa klětu zwoprawdźić. „Planujemy 23. oktobra 2016 nazymski koncert z Přezpólnymi. Woni chcedźa pěsnje ze Smolerjoweje zběrki spěwać“, wuswětli Christina Šołćina.


text:
Niy ma chyba za kans1 bajtli2, kere3 niy lubiōm4 gofrōw. A i ci barzi5 majerantni6, kej7 sie pojadōm na wywczasy8 i przelezōm9 kole budki ze goframi, to sie niyjednymu zawołży10 i kupi choby yno takego z pudecukrym. Ale czamu sie takich niy narychtować11 w dōma? Takoł maszyna do robiynia gofrōw idzie kupić za 50 zł, a to tela, wiela sie we jakim kurorcie zapłaci za piyńć gofrōw. My z mojōm Babōm12 to sie lubiymy niyrołz tak pomaszkycić i na mitag13– ku tym gofrōm ślagzana14, roztomajte15 owoce i całoł fōra16 kalorii 😉
Co potrza?
(ta ilość styknie nōm na ôjziym17 wiynkszych gofrōw):
3 jajca
1/3 ôzpuszczōnyj18 kostki masła (ale niy tyj niymieckyj 250 g, yno tyj cyganiōnyj polskyj 200 g)
2 szklōnki mōnki
1 szklōnka mlyka
3-4 łeżki cukru
ździebko19 soli
3 płaske łeżeczki proszku do pieczynioł
trocha ôleju do natłuszczynia gofrownicy
Jajca zmiksujcie ze cukrym, wciepcie20 reszta składnikōw, wymiyszejcie i fertich21– nojlepi, jak te ciasto niy je za rzołdke22. Gofrownica posmarujcie ôlejym, dejcie23 tam trocha tego ciasta- tak, żeby yno przikrōło ta dolnoł czyńść- i zawrzyjcie24. Niyskorzi25 trza wejrzeć26, czy sie niy przibrōnołciōło27 za kans i nojlepi ôbrōcić na drugoł strōna. Jak już bydzie prawie fertich, to otwōrzcie i niech sie tera chwila posuszy ze jednyj i drugyj strōny, to tyn gofer bydzie barzi chrupiōncy. Na tym robota sie kōńczy i zaczyno Wasza fantazja, co byjście chcieli sie tam na wiyrch wciepnōć. Ślagzana, roztomajte kryjmy, owoce, zōłzy28… Smacznego 🙂
1dużo
2dzieci
3które
4ō- samogłoska w wymowie między o i u
5bardziej
6dorośli
7gdy
8urlop
9przejdą
10zachce
11przygotować
12Żoną
13obiad
14bita śmietana
15różne
16fura
17osiem
18rozpuszczonej
19szczypta
20wrzućcie
21gotowe
22rzadkie
23dajcie
24zamknijcie
25później
26sprawdzić
27przypaliło
28sosy


text:
Jakub Cyž (1775)
Jakub Cyž (němsce Jakob Zoesch; * 17. hodownika 1775 w Časecach, † 2. małeho róžka 1837 w Šěrachowje) běše serbski katolski farar a awtobiograf.
Narodźi so jako syn bura w katolskich Serbach a běše mjez 1790 a 1802 chowanc Serbskeho seminara w Praze. Po studiju filozofije a teologije dźěłaše jako kapłan při Budyskim tachantstwje (1802-13) a wot lěta 1813 skutkowaše jako farar w katolskim Šěrachowje.
Z pjera Jakuba Cyža pochadźeja wobšěrne rukopisne dźeniki, kotrež su nam hódnotne stawizniske žórła.
Žórło[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Jurij Młynk: Cyž, Jakub [1]. W: Jan Šołta, Pětr Kunze, Franc Šěn (wud.): Nowy biografiski słownik k stawiznam a kulturje Serbow. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1984, str. 90f.


text:
Martin Weinek
Martin Weinek (* 30. junija 1964 w Leobenje, Štyrska) je awstriski dźiwadźelnik a režiser. W telewiziji hraje wón rólu inspektora Kunza w seriji Kommissar Rex.
Wot 1983 do 1986 studowaše wón dźiwadźelnistwo pola Petera P. Josta.
Wot lěta 1986 dźěłaše spočatnje w dźiwadłowej skupinje „Theater Gruppe 80“ we Wienje. Tam dósta potom tež swoju prěnju mału filmowu rólu jako liftboy w filmje Nachsaison.
W lěće 1987 hraješe w filmje Der Lechner Edi schaut ins Paradies pod režiju Georga Mittendreina a w Müllomania pod režiju Dietera Bernera. Po tym slědowaše přistajenje při Wienskim dźiwadle Jura Soyfertheater (1988–1989) a jako wuměłski nawoda při měšćanskim dźiwadle w Hernalsu, 17. gmejnskim wobwodźe Wiena.


text: Před lětami mějach składnosć za krótki wopyt w Serbinje w Texasu, hdźež zetkach so z potomnikami Łužiskich Serbow k bjesadźe. Wědźo wo mojich zajimach nastupajo staru wědu, přiwěrki, powěsće, hrónčka atd. přinošowachu hłownje stari swoje dopomnjenki na wosebje wašničkojtych rowjenkow swojich staršich a prastaršich, kotřiž móžachu wjac’ »hač chlěb jěsć«, předewšěm chorosće zaprajić a hojić. Znajachu powěsće wo błudničkach a wohnjowym mužu, kotrež zdźěla němsce, zdźěla jendźelsce přednjesechu. Naraz zanjese z wotstawkom najstarša žona prěnju a druhu štučku Zejlerjoweho spěwa »Zady našej’ pjecy« w rozumliwej serbšćinje. Dopomni so, zo měješe spěw wjace štučkow, ale je hromadźe njedósta. Jenož prěnju linku dalšeho hrónčka hišće znaješe: »Zady našoh’ gumna wjelki ruja ...«. Běch překwapjena, dokelž tajku štučku ženje hišće słyšała njeběch. Woprašach so za wjelkami w Texasu, ale nichtó prawje wotmołwić njewědźeše. Płaća tam pječa jako wutupjene. Su dźensa jenož hišće w dźiwinowych parkach žiwi. Wo wulkich wojowanjach z rubježnymi zwěrjatami w času załoženja sydlišća njebě ničo znate, štož pak njerěka, zo tehdy žane wjelki njeběchu. Prašach so, hač bě štučka hižo do wupućowanja we Łužicy znata. Mnohe ze Zejlerjowych pěsničkow su so spěšnje jako ludowe spěwy rozšěrjeli a wyše toho k dalšemu rynčkowanju animěrowali. »Zady našej’ pjecy« hodźi so po formje a rytmusu jara derje jako »wuženjenje« – po Smolerju za »Rundgesang« –, při čimž kóždy spěwar swoju štučku přibasni. Jeli bychu wjelki srjedź 19. lětstotka we Łužicy wšědnje »za gumnami ruli«, by kóždy tajke přibasnjenje rozumił. Ale wosebje hladajo na dźensnišu situaciju we Łužicy dwěluju na tym, zo móža ludźo swój strach před wjelkami na tajke wašnje do lóštneho spěwa přetworić.


text:
Wusnjeneho sobudźěłaćerja lětanišća dla je lětadło předewzaća Alaska Airlines zaso přizemić dyrbjało. Muž bě sej w kófrowym rumje pasažěrskeje mašiny drěmnył a hakle po wotlěće zaso wotućił. Pilot kłapanje pod nim słyšeše a so zawróći, kaž lětanske předewzaće zdźěla. Muža dowjezechu do chorownje. Nětko přepytuja, čehodla bě sej runje w lětadle wusnył.
27 kilometrow bjez lokomotiwnika dozady jěł je ćah w Bangladeshu. Lokomotiwnik bě na dwórnišću wulězł a pomocnikej kazał, motor ćaha hižo startować. Tón pak system wopak posłužowaše, tak zo ćah dozady jědźeše. Jako lokomotiwnik tole pytny, ćah hižo z dwórnišća smaleše. Po něšto času to tež ludźo pytnychu a ćah zhromadnje z kontrolerom jězdźenkow zadźeržachu. Lokomotiwnika na to pušćichu.
Z kolijow wuskočiła je tramwajka w pólskim měsće Łódźi, z kotrejž bě statny prezident Bronisław Komorowski runje po puću na wólbnobojowe zarjadowanje. „Někotři drje nětko tukaja, zo jedna so wo sabotažu“, žortowaše liberalnokonserwatiwny politikar w sćelaku TVP. Stražnicy pólskeho prezidenta na to k busej přewodźachu. Při njezbožu so nichtó njezrani.
Štyri lěta po tsunamiju je wrak japanskeho rybarskeho čołma pobrjóh USA docpěł. W nim nańdźechu sudobjo ze žiwymi makrelemi, kotrež běchu japanscy rybarjo do katastrofy popadnyli. Tsunami bě 11. měrca 2011 čołm sobu storhnył. Wot toho časa bě wona 8 000 kilometrow hač k pobrjohej stata Oregon po puću. Ryby přepodadźa akwarijej.
Stres a hněw namócnje přewinyć – tajki serwis poskićeja wot spočatka měrca tež w Mnichowje. Prěni projekt tohole razu wobsteji hižo w Halle nad Solawu. We wosebitych rumnosćach móža ludźo za wěsty popłatk wuhotowanje běrowa abo bydlenja rozbić. W Mnichowje su předewšěm běrowy prašane, kaž jich wobhospodarjer zdźěla. Fachowcy maja swoje dwěle. Woni radźa, za přičinami hněwa pytać a problem měrniwje rozrisać.
Z awtom do parkoweho hata starownje zajěła je 78lětna žona w Krefeldźe. Při wuparkowanju stupi wona z tajkej mocu na pedal płuna, zo awto přez kerčinu a ławku zajědźe, doniž w haće stejo njewosta. Při tym hišće dalše awto wobškodźi. Žonu móžachu wuswobodźić. Wona klučiki awta nětko dobrowólnje woteda.
Njewšědnu wuchowansku akciju je pos we Warsteinje zawinił. 16lětny Yorkshire-terrier bě so w nocy na wutoru zhubił. Wutoru wječor słyšeše pěšk psa w kanalizaciji žałosćić. Prawdźepodobnje bě nimale slepe skoćo do sto metrow dołheje roły zalězło a so tam zatłusnyło. Přiwołana twarska firma dyrbješe samo dróhu horje ryć, zo móhła psa wuswobodźić. Hač zawěsćernja kóšty dźěłow přewozmje, hišće njewědźa.
K hotowej bijeńcy je při tankowni w badensko-württembergskim Ellwangenje dóšło. 48lětny rjedźeše po tankowanju hišće wokna swojeho awta. Za nim čakacemu 28lětnemu traješe to předołho. Dokelž starši šofer namołwu młódšeho, zo měł wotjěć, ignorowaše, dóńdźe k werbalnemu a skónčnje namócnemu rozestajenju, při čimž so 28lětny zrani. Tón je nětko staršeho šofera wobskoržił.
Wróny su w Japanskej mały chaos zawinili, wužiwajo metalowe dźěle na milinowym sćežoru za twar hnězda. Tak dóńdźe ke krótkospjeću. We wjace hač 160 domjacnosćach na kupje Shikoku wupadny na to milina, kaž nowiny rozprawjeja. Tež ample křižowanišća so naraz hasnychu, štož wjedźeše k wobchadnemu njezbožu.
Sto litrow lěpka na křižowanišću w Aucklandźe, najwjetšim měsće Nowoseelandskeje, je šoferam dźensa tójšto mjerzanja načiniło. Policija dyrbješe křižowanišćo w powołanskim wobchadźe lěpka dla zawrěć, zo móhli wohnjowi wobornicy lěpk wotstronić. Tole wjedźeše k haćenjam w druhich dźělach města. Štó bě telko lěpka zhubił, hišće přepytuja.
17lětny šuler z New Yorka bu na wšitkich wosom ameriskich elitowych uniwersitach tak mjenowaneje IVY league přiwzaty. Wone su požadanje a nastawk rodźeneho Nigeričana, kiž bě ze staršimaj před wosom lětami do USA přićahnył, přiwzali. 17lětny chce sej wšitke wysoke šule woměrje wobhladać, tenděruje pak hižo na uniwersitu w Yale, kaž telewizijnemu sćelakej CNN rjekny.
Měsacy dołho je čěska policija pytała za zhubjenymi mólbami mjezynarodneho zetkanja molerjow na hrodźe Valtice. Nětko je so wukopało, zo bě je zarjadnik hrodu, na kotrymž so forum „Wulki format“ wotmě, we wobłuku rjedźenskeje akcije zrumował. Policija bě skerje na rubježnistwo tukała. Wolóženje, zo su mólby w hódnoće 170 000 eurow zaso našli, je wulke. Zo je tak drohe wěcy zrumował, zarjadnik zawěsće wědźał njeje.
Dlěša hač 2 000 metrow bě kołbasa, kotruž su rěznicy składnostnje měšćanskeho swjedźenja w serbiskim městačku Turja zhotowili. 28 swini dyrbjachu za to zarězać, zo bychu trěbne 3 400 kilogramow mjasa měli. Dale předźěłachu 60 kilogramow sele, 25 kilogramow papriki kaž tež po dźesać kilogramach čorny popjer a kobołk. Lěto wob lěto spytaja w Turi dlěšu kołbasu zhotowjeć.
Při twarskich dźěłach za nakupowanišćo su w awstriskim Tullnje nad Dunajom dospołny zdźeržany kosćowc kamela ze 17. lětstotka našli. Zwěrjo słušeše pozdatnje k wójsku Osmanow, kotřiž 1683 Wien woblěhowachu. Samo na sebi buchu kamele tehdy z wojerskich přičin zjědźene abo na hinaše wašnje wužiwane. Dospołne kosćowcy su tuž jara rědke. Móžno tež je, zo je kamel jako eksot do Awstriskeje přišoł a tam zahinył.
Tež Berlinska telewizijna wěža je wot orkana Niklasa potrjechena. Techniskich problemow wichora dla dyrbjachu wčera wječor wšitke lifty zawrěć. Wopytowarjo hosćenca a wuhladniskeje platformy wjace hač 200 metrow wysoko dyrbjachu chcyjo nochcyjo 900 schodźenkow po nuzowym schodźe wužiwać, zo móhli wěžu zaso wopušćić. Wuporjedźenja dla wostanje 365 metrow wysoki symbol stolicy hišće hač do jutřišeho zawrjeny.
Najstarši čłowjek swěta je dźensa zemrěł. 117lětna Japanjanka Misao Okawa je kiprosće dla w starowni wudychała, rozprawjeja medije. 1898 rodźena dźowka wikowarja měješe za žiwjenske hesło „Wšitko a wjele jěsć“. Misao Okawa bě wot februara 2013 w Guinnessowej knize rekordow z tehdy 114 lětami jako najstarša žona swěta zapisana. Wot awgusta 2013 bě wona najstarši čłowjek zemje.


text:
Mirosław Syniawa: Bloomsday
W październiku 1921 roku w Paryżu James Joyce skōńczōł pisać swōj nojbarzij znany rōman „Ulisses”. Tabula, kerŏ tyn fakt upamiyntniŏ, wisi na ścianie dōmu przi 71 rue du Cardinal Lemoine, co niy je zazbyt akuratne, bo 1 października 1921 roku Joyce przekludziōł sie spod tyj adresy pod nōmer 9 przi rue de l’Université. Tam 29 października dokōńczōł robotã nad epizodym „Itaka” i ku tymu nad cołkim rōmanym.
Wszyjsko, co Joyce ôpisoł w „Ulissesie”, dzieje sie 16 czyrwca 1904 roku w Dublinie. W tyn dziyń ludzie, kerzi radzi czytajōm tã i inksze ksiōnżki napisane bez Joyce’a, fajrujōm na cołkim świecie Bloomsday (latoś 65 rŏz). Miano tego świynta wziyno sie ôd jednego z bohaterōw „Ulissesa”, dublińskego Żyda Leopolda Blooma.
16 czyrwca 1904 roku bōł festelnie ważnym dniym w życiu Joyce’a. Szejś dni pryndzyj poznoł swojã prziszłõ żōnã, Norã Barnacle. Umōwiyli sie na 14 czyrwca, dyć Nora niy mōgła w tyn dziyń przijś i piyrszy rŏz trefiyli sie dziepiyro 16 czyrwca.
Jak było pedzano wyżyj, Joyce skōńczōł pisać „Ulissesa” w Paryżu. Zaczōn ale myśleć ô nim w Rzymie, kaj robiōł za beamtra w banku Nast-Kolb & Schumacher i kaj miyszkoł ôd 31 lipca do 2 grudnia 1906 roku przi Via Frattina 52 (tam ôd 1982 roku tyż wisi tabula), a niyskorzij, ôd 5 abo 6 grudnia do 7 marca 1907 roku przi Via Monte Brianzo 51. „Ulisses” mioł być nojprzōd jednōm z rozprŏwek do zbioru „Dublińczyki”, dyć niyskorzij Joyce rozwinōł pōmysł i tak powstoł jedyn z nosłynniyjszych rōmanōw XX stoleciŏ.
Na latosi Bloomsday posyłōm „Wachtyrzowi” szōstõ wersyjõ ździebko przidugego wiersza ô poczōntkach „Ulissesa”. Wiersz tyn je czyńściōm niy ôpublikowanego jeszcze zbioru „Po ôbuch strōnach Tybru”.
VIA FRATTINA
cercasi… preferiscesi… casella postale…
nojlepszyj było na to niy ôdpedzieć wcale!
the stupidest old whore of a town he was in,
tyber nic jyno strachym serce na lōd mrozi,
na pisaniu listkōw kożdy dziyń mijŏ
bez bite dziesiyńć godzin: orco dio!
jak sam myśleć, jak ftoś ci przerywŏ co chwilã:
scriva a questo signore… venduto ventimila…
(niywiela staroł sie ô niã, a ôna: czekałach na ciã.
pōnbōczku, coch to wystoła,
jak my miyszkali w rzymie.
pamiyntŏsz taras ôd naszego dōmu?
siŏdałach tam, czekała
z biydnym bajtlym z jego graczkami,
czekała podwiel niy bydzie śpiōncy.
mōgłach widzieć te wszyjske
dachy ôd miasta i rzykã, tevere.
to było take cudne, jyno wy mie było tela jankoru.
byłach sama, zabytŏ bez ciebie i bez wszyjskich.
zdało mi sie, iże moje życie sie skōńczyło).
one has thoughts of that eternal rome,
ôn widzi jyno doczesny krōm…
hned ze zadku sie przetrzōm jedzine galŏty,
na pōłrzitki zaświyci hned miesiōnczek złoty,
a trza bez szejś dni w tydniu do roboty dupać;
ażeby uszporować dzisioj jyno zupa,
trŏpi sie czowiek durch prōznym bojtlikym;
co noc ôkropne, przeraźliwe śniki,
w nich śmierć i trupy, krew i mordowanie –
na to w aptyce wierzã nic sie niy dostanie…
a mioł to lepszyj w swojim kraju czowiek?
swōj kraj trza smyczyć w świat ze sobōm w gowie,
bo piykny je ôn w śnikach i spōmniyniach:
niy buda z gōwna, a zōmek z kamiynia;
w dōma pozornie krok twōj kożdy śledzi
cudzy krōl z tym papiyżym, kery tukej siedzi;
jak sie tam myjōm ludzie, to przed mszōm w niedziele
świyncōnōm wodōm w chelnii w kościele,
a ôpowŏgi szukajōm w gorzŏle,
ażeby głośnij wrzeszczeć: raus, angole!
kej kerŏ dusza ździebko wyżyj wzleci,
to zarŏz na niã zaciepujōm sieci…
niych go rachować żŏdne żmije
niy śmiōm dō mumij kōmpanije
z tym, co by chycić chcioł za rogi
u frelek-chwistkōw brak powŏgi,
tych, co holkajōm mu zgryzoty
wszyjske celtyckim fryndzlym złotym,
i z tym, co trzyźwy cołki dziyń,
do sztuk durch flaszki ciśnie ciyń,
z tym, co go po dźwigniyntym nosie
poznać, że za „lepszego” mŏ sie,
i cołkōm resztōm tyj czelŏdki –
trza w kōńcu rŏz sie pozbyć gniotki.
sam na niego niy działŏ ta jejich hipnoza
i to styknie, ażeby prŏwda im pokŏzać,
brać za kragel kożdego z tych ôszkliwych ludzi
i za rajōm ich wszyjskich przed zdrzadło zakludzić…
(niywiela staroł sie ô niã, a ôna: dziwałach sie
na niebo, take piykne, bez jednyj mrokewki,
na te miasto, ô kerym żeś padoł, że je take stare,
a niyskorzij myślałach ô nŏs i ô dōmu;
niy było dnia, żebych niy spōmniała se nŏs,
ciebie i mie, jak my sie piyrszy rŏz trefiyli).
ta ôpera kōmicznŏ, co na niyj durch ziywoł…
jakōż tyn, co libretto pisoł, sie nazywoł?
ta, co wziōn w niyj ôd diŏbła ksiōnżeczkã czekowõ
tyn faust niy faust – wynudzić szło sie na tym zdrowo…
dyć libretto… kaj program? blum! dzisz! zajzdrzeć stykło;
blum! trza se to zapisać, coby niy uciykło!
grandezza e decadenza di roma i l’europa giovane –
dwie ważne ksiōnżki ôd ferrero, ôbie przeczytane;
ô odach horacego na dwadziestu strōnach,
trza dać poetōm pokōj, niy suchać platōna;
φavtάσuata Yὰp ἀλλ᾽ oὐk – padŏ platōn – ὄvta
πoιoῦσιv – prŏwdy niy ma w tym ani sztwierć fōnta.
marks-apostōł z misyjōm szoł miyndzy ôtrokōw,
jak izajŏsz tyż znojdzie sie kejś strzōd prorokōw,
bo ô ekōnōmiji niby pisoł ale
je to anche acerba critica della morale…
dyć z kim ô tym pogŏdać? kożdy jyno fulŏ
durch a ciyngym ô cazzo, coglioni e culo;
kożdy ô swoje jajca jyno mŏ staranie,
szpasu nojwiyncyj dŏwŏ im głośne drzistanie;
niy dziw, że go teschnica za ôchmarōm zżyrŏ…
jak mioł na miano tyn żyd, co go z drōgi zbiyroł,
jak ôn spōniywiyrany leżoł tam na bani…
– fto sie z fergusym… terŏz udŏ…
dźwignij, karlusie, … żyż brew rudõ… –
a tyn go do dōm zawiōd jak samarytanin?…
abo niy zawiōd…? możno spōmnioł se ô żydzie,
bo mu sam tak pod gōrkã, jak tam jymu idzie;
możno niy było wcale tego tam nad ranym,
dyć jak ôn mioł na miano? co z tym jego mianym?
hun… hunt… a smolić żyda! pokōj jego duszy!
ciynżko je zebrać myśli, jak w gŏrdziyli suszy:
dejcie rzymskij bereły dlŏ blooma-sztramŏka!
czas, coby leżoł tyn gizd juzajś w krzŏkach,
coby ôbwŏloł sie ciućmŏk w marasie!
na fyjderhaltrze diŏboł, duch świynty w tintynfasie,
z bele psińca poymat chciałoby sie sklejać,
z tego, co ajnfachowe, skłŏdać epopejã,
skŏkać, śmiŏć sie, radować, zrobić se rŏz fajer.
what softens the heart of a man, shipwrecked in storms dire?
dyć szkartki porzōnd biołe i biołe –
i choćby spsioł,
sōm w dziub sie proł,
na płocie stoł,
jako kokot pioł,
choćby i przirōs mu do rzici stołek,
na szkartkach nic ôd tego niy przibydzie…
mało, że czowiek żyje porzōnd w biydzie,
to jeszcze sie przitrefi cojś gorsze jak biyda…
wrŏz zajś mu przed ôczami stŏwŏ ôbrŏz żyda,
co dōmu szukŏ, co jak u araba
mŏ ciymnõ gymbã, co go ciyngym baba
zdradzŏ… ja, ô tym isto szłoby berać…
a fabułã i tytuł … chabnōńć ôd… hōmera!
ludzke szify ustawić fōrt na głymboczynie,
dmuchnōńć w żagle, dziwać sie, kaj kery dopłynie –
kożdy jeden zawarty z swojymi myślami
w włosnyj gowie blank choćby w jakiyjś szklannyj bani.
ze strachym i z nadziejōm patrzōm w morze sine,
ci tukej in big brutes of oceangoing steamers,
tamci w małych szkorupkach z żaglym z taszyntucha,
a miyndzy niymi żynie maluśki jak mucha
a skiff, a crumpled throwaway. elijah is coming,
archipelagi frōpōw mijŏ w wodnyj tōni.
trza dać pozōr, tyn flugblat zgnieciōny ômijać,
a z cołkōm resztōm sie zajś aż tak niy uwijać:
sztefan może kamiynie na kupã ukłŏdać,
a dedalus niych stawiŏ ś nich błyndnõ zŏgrodã,
bez bestyj, bo mynczynnik je z synka wesoły
(choć nasłepać rŏz za kej musi sie gorzoły)…
gymzi to wszyjsko w gowie jak bezpański pies,
dyć daleko do ksiōnżki, co jedzie z dijon,
do tyj, co czekŏ na niã na gare de lyon,
tak jak ôd stately, plump je daleko do yes.
Mirosław Syniawa – urodzony 1958 w Chorzowie, tłumacz poezji światowej na język śląski (m.in. wierszy zebranych w tomie “Dante i inksi”), autor poezji po śląsku jak i prozy pisanej w języku polskim (“Nunquam Otiosus”), współautor “Gōrnoślōnskygo ślabikŏrza”.


text:
3. awgusta
3. awgusta abo 3. žnjenca je 215. dźeń gregorianiskeje protyki (216. w přestupnych lětach), tuž wostawa hišće 150 dnjow hač do kónca lěta.
PodawkiWobdźěłać
NarodninyWobdźěłać
- 1820: Korla Awgust Sigismund Rjeda – serbski farar, składnostny spisowaćel a zběraćel ludowych pěsnjow, zakitowar serbstwa
- 1821: Jakub Nowak – serbski farar, kulturny prócowar
WumrěćeWobdźěłać
- 1935: Jakub Šewčik – serbski farar, kulturny stawiznar, basnik, předsyda Domowiny (1927–30)
Swjate dnyWobdźěłać
- katolski: Lydije, Milana
- ewangelski: Josuy Stegmanna


text:
„Wón rjekny mužej ze zeschnytej ruku: Stań a stup so dosrjedźa!“ (Mk 3,3).
Tuta jedna sada wobsahuje Jězusowy nadawk tu na zemi. Tež, hdyž nas dźiwy, kotrež je Jězus skutkował, zajimuja, njeje přišoł, zo by dźiwy činił. Wón rjekny mužej… Mam za to, zo je tu z mužom čłowjek, potajkim muž a žona, měnjeny. A zo ma čłowjek w srjedźišću stać, wosebje tón potrěbny, a nic Zakoń abo samo profit abo něšto druhe swětne, je přez Jeho sčłowječenje tola jasne.
MN
© D. Dzikiewicz, M. Nawka, D. Matik 2019 | Datenschutzerklärung


text:
Mjezu překročace dźiwadło
Zły Komorow (dpa/SN/ch). Młodostni z Braniborskeje a Pólskeje rejuja w Złym Komorowje po spěwach Bertolta Brechta. W projekće „Njepřestawajcy ... bjez mjezow ... po puću“ jedna so wo skupinje młodych ludźi, kotřiž so w nocy w awtodróhowym wotpočnišću zetkaja, hdźež wo swojich přećach a sonach powědaja. Spěwa so we wjacorych rěčach. Premjera a zdobom jeničke předstajenje je zajutřišim, sobotu, w 15 hodź. na Złokomorowskim Nowym jewišću. Młodostni pochadźeja ze Złeho Komorowa a z pólskeje Bielsko-Białeje. Němsko-pólski młodźinski skutk projekt podpěruje. Tež město je swoju podpěru přilubiło.
Proces zahajeny


text:
Kiseljowsk
Kiseljowsk (rusce KиceлëBck) je město w aziskim dźělu Ruskeje federacije. Leži w Kemerowskej oblasći něhdźe 170 kilometrow južnje Kemerowa, něhdźe 60 kilometrow sewjerozapadnje Nowokuznecka a něhdźe 10 kilometrow sewjernje Prokopjewska.
Ma něhdźe 93 tysac wobydlerjow. Sydlišćo je so w lěće 1917 załožiło a ma wot lěta 1936 měšćanske prawa.
Žórło[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- ↑ Wuslědki wšoruskeho ludličenja 2010. Zwjazk 1. Ličba a rozdźělenje ludnosće. Tabulki 5, str. 12–209; 11, str. 312–979