text:
Keltiske rěče
Keltiske rěče tworja staru skupinu indoeuropskich rěčow. Na přewróće ličenja časa je rěčeše wobydlerstwo wulkeho dźěla zapadneje, srjedźneje a juhowuchodneje Europy. W 21. lětstotku su jenož štyri z nich přetrali, wužiwane w Bretani, w Irskej a we Wulkej Britaniskej. Wšě su na swojich teritorijach mjeńšinowe rěče, wustajene ćišćej jendźelšćiny resp. francošćiny.
[wobdźěłać] Rozdźělenje
- keltiske rěče na kupje
- goideliske (geliske) rěče
- prairšćina
- staroiršćina
- srjedźnoiršćina
- iršćina
- šotiska gelišćina
- manšćina - mortwa rěč na kupje Man
- britanske rěče
- kumbrijšćina
- piktšćina
- starowalizišćina
- srjedźnowalizišćina
- walizišćina (tež kymrišćina[1])
- britišćina
- juhozapadne britanske rěče
- bretonšćina - rěč rozšěrjena w Bretanji we Francoskej
- kornišćina - rěč na jendźelskej połkupje Cornwall
- goideliske (geliske) rěče
- keltiske rěče na twjerdźi
- gallišćina - mortwa rěč na historiskim teritoriju Galliska - dźensniša Francoska, zapadna Němska a sewjerna Italska
- keltoiberišćina - mortwa rěč, rěčana na sewjernym dźěle Pyrenejskeje połkupy
[wobdźěłać] Přikłady
[wobdźěłać] Nota
- ↑ Němsko-hornjoserbski słownik noweje leksiki, ISBN 978-3-7420-2012-3, strona 93 při hesle "Kymrisch"


c: text/html

text:
Arne Næss
Arne Næss (rodz. 27 styczńa 1912, um. 12 styczńa 2009) bůł norweski ekologiczny dźołocz a wybitny filozof. Je znůmy jako tworzićel głymbokij ekologije, kero kupluje starańy uo bjoroztůmajtość a uochrůna przirody ze filozofijům uopartům na myśli Mahatmy Gandhigo, Spinozy a tajlowo buddyjskij filozofiji. Sům szykowoł a broł udźoł we radykalnych akcyjach, bajszpilym je jak przikuł śe do szuli coby zaprotestować przećiw planům budowy wodnyj elektrowńe, kero mjała powstać przi ślatowodźe Mardola.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ilich Ramírez Sánchez
Ilich Ramírez Sánchez (rodz. 12 paźdźerńika 1949 we Caracas we Wynezueli) - jedyn ze nojbarzi znůmych terrorystůw, uod cajtůngůw mjanowany Szakalym. Bůł chowany uod uojca markśisty, a skiż tygo przijůn pjyrsze mjano "Ilich", uod Lyńina. Bůł szkolorzym we szuli partyzantůw we Kubje a ńyskorzi sztudyrowoł we Moskwje, na Uńiwersyteće mj. Lumumby. Ńyskorzi uostoł terrorystům. Jygo pjyrszo akcyjo to zamach na Edwarda Sieffa, biznesmana żydowskigo pochodzyńo. Nojbarzi znůmo akcyjo we jygo karjerze bůła we Wjedńu, jak 21 grudńa 1976 wloz ze pjyńćůma inkszymi terrorystůma na tref mińistrůw OPEC, zaszlachtowali uůńi wuůnczas 3 perzůny a wźyńi 81 zakłodńikůw. Zażyczyli śe fligra, a jak go dostali uwolńili 41 zakłodńikůw a ze pozostałům tajlům polećeli do Algeru. Godo śe, aże wźyńi wuůnczas 50 milijůnůw dolarůw za jejich uwolńyńy a citli do Libije. We 80. lotach XX stolećo Ilich Ramírez Sánchez bůł terrorystům za kerym nojwjyncy sznupały wszyjske policyje śwjata. Na kůńec chyćili go we 1984. Terozki je zawarty we anclu do kůńca żywobyćo. Jygo perzůna a gyszichta żywobyćo uostała śe inszpiracyjům lo Roberta Ludluma, kery uopisoł jygo smyślůne dźeje we bestsellerowyj seryje růmanůw "The Bourne Identity".


text:
Tyn plik śe nałoźi na Wikimedia Commons a idzie go użyć we inkszych projektach.
Niżyj sům informacyje ze zajty popisu tygo pliku.
Gyszichta pliku
Używańy pliku
Tako zajta linkuje do tygo plika:
Globalne wykorzystanie pliku
Ten plik jest wykorzystywany także w innych projektach wiki:
- Wykorzystanie w fr.wikipedia.org
- Wykorzystanie w mg.wikipedia.org
Tyn plik mo ekstra informacyje na isto przidane uod fotoaparata abo skanera, kere bůły użite lo powstańo tygo pliku.
Eli plik był modyfikowany, dane mogům w tajli ńy być we zgodźe ze parametrůma modyfikowanego pliku.


text:
Bydgoszcz
Wspůłrzyndne: 53°07' N 18°00' E
Bydgošč (pol. Bydgoszcz, mjym.: Bromberg, uać.: Bydgostia) - mjasto w Polsce, we wojewůdztwje kujawsko-půmorskim, krys grodzki, wespůustolica (s Toruńym) tygo wojewůdztwa a śedźiba wojewody. Bydgošč je tyž stolicům krysu bydgoskigo (źymskigo), nale ńy wlazuje w jygo skuod. 8. podug ličby mjyškańcůw mjasto w Polsce. Uostřodek ůńiwersytecki (3 ůńiwersytety a inkše šule wyžše) a industryje. Mjasto ležy nad Brdům (we jygo grańicach je ujśće tyj řyki do Wisuy) a Kanauym Bydgoskim. Skiž secesyjnyj zabudowy fest podanyj na berlińsko bywo mjanowano "mouym Berlinym".


text:
Morawa
Morawa je jedyn z historiskich krajow Čěskeje. Rozpřestrěwa so we wuchodnym dźělu Čěskeje republiki, historisce wšak słuša k njej tež sydlišćo U Sabotů (wot 1998 přemjenowane na "Měšćanski dźěl Šancy"), kotrež słuša wot 1997 k Słowakskej.
Z Morawu mjezuja na zapadźe Čechi (344 km), na juhu awstriski zwjazkowy kraj Delnja Awstriska, na juhowuchodźe słowakski Trnawski kraj, na wuchodźe słowakski Trenčinski kraj, na sewjerowuchodźe słowakski Žilinski kraj a Čěska Šleska a na sewjerozapadźe pólska Šleska, konkretnje Kłodzki region.
Jako stolica Morawy płaći Brno, a to hižo wot lěta 1641. Před tym bě hłowne město Olomouc, kotraž słuša tež nadal k wuznamnym historiskim městam Morawy.
[wobdźěłać] Žórła
- ↑ Statistický lexikon obcí v republice Československé II.: Země Moravskoslezská. Statistický lexikon obcí v zemi Moravskoslezské. Praha : Ministerstvo vnitra a St. úřad statistický, 1935
- ↑ Moravskoslezský kalendář 2004 ISBN 80-86101-84-3


text:
Wikipedyjo:Admińistratory
Admińistratůr (sysop) to je aktywny a godny zaufańo używacz, kery mo szpecyjalne uprowńyńa, ńydostympne uobyczajnym używaczům.
[Sprowjej] Uprowńyńa admińistratorůw
Admińistratory mogům:
- sprowjać a przećepować zajty cołkym zabezpjeczůne
- gibko cofać půmjyńańa (rewert)
- uobźyrać gyszichty wyćepanych zajtůw a wyćepany ajnzac używacza
- wyćepować a prziwrocać nazod zajty
- zawjyrać (block) a uodmykać (unblock) sprowjyńa adresům IP, zakrysům IP a zalogowanym używaczům
- filować we lista zajtůw na kere żodyn używacz ńy dowo pozoru
- zabezpjeczać uobrozki przed jejich wyśwjetlańym na zajtach (pojawjo śe jyno link do grafiki) bez zajta MediaWiki:Bad image list
[Sprowjej] Kůntakt ze admińistratorůma
- Jeli scesz śe skůntaktować ze kůnkretnym admińistratorym, uodymkńij zajta używacza uod ńego, naćiś na Dyskusyjo a wepisz tam co mosz pedźeć.
- Mogesz tyż skůntaktować śe ś ńim bez e-brif, abo internecowe kůmůńikatory, jeli uůne majům.
- Prowje cołki czas idźe nojść kerygo ze admińistratorůw na IRCu sam.
- Jeli scesz śe skůntaktować ze admińistratorym, kery je terozki we Wikipedyji, szukej za ńim bez zajta Specjalna:Log/delete. Je to register uostatńo wyćepanych zajtůw, a uprowńyńo do jejich wyćepańo mo jyno admińistratůr.
[Sprowjej] Lista admińistratorůw
Połny automatyczny wykoz sysopůw je sam
[Sprowjej] Uobocz tyż
- Wikipedyjo:Prziznowańy uprowńyń admińistratora (terozki zajta do pomjyńańo)
- Uprawńyńo grup używaczůw


text:
Don Bosco
Giovanni Melchiorre Bosco, (* 16.01.1815 w Becchi/Castelnovo; † 31.01.1888 w Turinje) znaty pód mjenim Don Bosco jo był italski mjeršnik a załožaŕ rěda Salesianow Don Bosca. Wón pomjenjujo se teke “Pósoł spušćoneje młoźiny“.
[wobźěłaś] Źiśetstwo
Don Bosco jo se naroźił do jadnoreje burskeje familije w Becchi (Piemont) 16. awgusta 1815. Gaž jo był 2 lěśe stary, jo jogo nan wumrěł. Don Bosco jo měł staršego pśirodnego bratša. Ako jo Don Bosco kśěł hyś na wucbu katechisma, jo jogo bratš jomu to zadorał a jomu kazał, až musy na póli źěłaś. Pózdźej jo maś bratša wupłaśiła a ten jo wótejšeł a nigdy njejo se wěcej wrośił.
Gaž jo Don Bosco był źewjeś lět stary, jo měł cesto samske cowanje: Jo stał wósrjejź garujucych źiśi we wjelikem dwórje. Někotare źiśi su tšašnje sakrowali. Z pórokami a pukami jo wopytał jich změrowaś. Na to jo se běły woblacony muž zjawił a jo gronił: „Nic z biśem ale ze zmilnosću a lubosću buźoš musaś swójich pśijaśelow zdobyś.“ Źiśi su se mjaztym měrnje wokoło toś teje wósoby zesedali.
[wobźěłaś] Kubłanje
Don Bosco jo měł wurědny dar: Což jo raz cytał abo słyšał, to jo se naraz markował. 1831 jo prědny raz do zjawneje šule zastupił a juž 1835 jo gymnazium zakóńcył. Dokulaž jo wjelgin chudy był, jo musał se pśecej swój klěb a pśebytk ze źěłom zasłužyś. Pśi tom jo nawuknuł pówołanje šejca, šlodarja a pjakarja. Lěcrownož jo měł cesto pjenjezne problemy njejo žednje naźeju a swóju pśinaroźonu wjasołosć zgubił. Pó gymnaziumje jo do mjeršnikojskego seminara w Chieri zastupił a 1841 su jogo na mjeršnika wuswěśili.
[wobźěłaś] Młoźinske źěło
Pótom jo do Turina šeł, źož jo wiźeł bědne žywjenje tysacych bźezdomnych gólcow. Jo zachopił se wó nich staraś. W katechismje, pisanju a cytanju a drugich wědomnosćach jo jich wuwucował. Jo zarědował rucnikarske źěłarnicki. Źeń a wěcej gólcow jo k njomu pśichwatało. Wšykno, což jo sam wuměł, jo jich wucył, wšykno, což jo wobsejźeł, jo za swóje młoźinske źěło wužywał. Jo nagromaźił pjenjeze a jo za nich 1846 dom w Valdocco, pśedměsće Turina, kupił. Don Bosco jo casy za nich warił, jich crjeje płatał a drastwu šył. Pózdźej jo teke jogo maś pśišła do Valdocco a jo jomu pomagała.
[wobźěłaś] Załoženja
1859 jo załožył „Towaristwo swětego Franca wót Salesa“, kótarež se źinsa Salesiany Don Bosca pomjenjuju. Swěty Franc wót Salesa (1567 – 1622) jo był za Don Bosca pśikład w kubłanju źiśi dla swójeje wjasołeje, swětoju wótwórjoneje a lubeje wašnje. Cłonki toś teje kongregacije su se starali a se staraju wó kubłanje chudych a wobgrozonych źiśi. Wót 1875 jo Don Bosco pśidatnje pósłał misionarjow do Pódpołdnjoweje Ameriki.
1872 jo Don Bosco gromaźe z Mariu Mazzarellu załožył žeński rěd „Źowki Marije, pomoc kśesćijanow“ (Figlie di Maria Ausiliatrice). Źinsa se wóni pomjenjuju Don Bosco sotšy a se staraju wó chude źowća.
[wobźěłaś] Zawóstajeństwo
Ako jo Don Bosco 1888 zemrěł, jo eksistěrowało 250 domow w Europje a Pódpołdnjowej Americe, w kótarychž je statkowało 956 bratšow a mjeršnikow. Wót 1846 do 1888 jo se dogromady něźi 130 000 kubłańcow w Europje a w Pódpołdnjowej Americe pśiwzeło. Z toś tych jo se 18 000 wucabnikow wukubłało a 6000 su wustuděrowali na mjeršnika. 2003 jo źěłało 16 290 Salesianow w 1853 domach na cełym swěśe. Salesiany su źinsa po Jezuitach drugi nejwětšy muski rěd.
Don Bosco bu 1929 zbóžny a 1934 swěty wurjaknjony.


text:
Manfred Starosta
Manfred Starosta (* 20. junija 1941 w Janšojcach) jo wósebny dolnoserbski rěcywědnik a słownikaŕ. Jogo nejwažnjejše źěła su dolnoserbska wucbnica „Niedersorbisch – schnell und intensiv”, dolnoserbsko-nimski słownik „Starosta” a běgajucy projekt „Nimsko–dolnoserbski Słownik”(DNW). Až do źinsa Starosta se zasajźijo za zachowanje a wuwiśe dolnoserbskeje rěcy a jo jaden ze slědnych, kótarež su zamóžne za twórjenje dopołnej leksikografija w dolnoserbskej rěcy.
[wobźěłaś] Žywjenje
Manfred Starosta jo se naroźił na 20. junija 1941 w Janšojcach. Dokulaž jogo nan jo padnuł we wójnje pśeśiwo Rusojskej južo pśed jogo naroźenim, Starosta jo wótrosł pśi staryma starjejšyma. Tam wón jo musał nejpjerwjej nimski powědaś, ale weto wón jo słuchał dolnoserbsku rěc wót swójeju stareju starjejšeju. Tak jo měł prědny kontakt ze serbskeju rěcu, až wón jo mógał něga raz małe sady w dolnoserbskej rěcy powědaś. Pópšawna pśicyna za zachopjeńk aktiwnego trjebana serbskeje rěcy jo akle była stara žeńska, kótaruž Starosta jo zmakał : Wóna njejo mógała powědaś nimski a to jo było prědny raz, až wón jo musał wugroniś na serbski. Z tym rěcna zamóžnosć Starosty jo se wuwiła a wón jo nawuknuł nałožyś rěc, kótaruž won jo jano znał wót słuchanja. Wót 1948 až do 1956 Starosta jo woglědał do zagrodneje šule w Janšojcach. Tam jo měł na zachopjeńku wjele problemow z pšaweju nimskeju rěcu a gramatiku. Cesto wón jo rozměšał wobej rěcy w jadnej saźe a jo było wjelgin śěžko se wótwucyś rěcne zmólki. Až do źinsa wón mysli w dwěma rěcoma. Wót 1956 až do 1960 Starosta jo był na Dolnoserbskej wušej šuli w Chóśebuzu, kótaraž jo źinsa Dolnoserbski gymnazium. W šuli Starosta nejpjerwjej njejo měł ambicijow za slawistiku, ale pśez zajm za ludowědu wón jo zachopił studium slawistiki w lěśe 1960 na uniwersiśe w Lipsku a jo pśistajił ned pótom pśidatny studium ludowědy a sociologije, kótaryž Starosta jo absolwěrował na uniwersiśe Poznań w Pólskej wót 1965 až do 1966. Swój studium Starosta jo dokóńcył ako diplomowy slawistikaŕ, ale južo wob studiumje – w lěśe 1964 – wón jo se ženił žeńsku z Litawskeje a góle jo se naroźiło. Tak Starosta jo pśišeł nejpjerwjej do sedymnasteje wušeje šule ako wucabnik za rušćinu wót 1966 až do 1968. Normalnje wón njejo směł wuwucowaś, dokulaž njejo cynił studium pedagogiki, ale jo był njamaš wucabnikow za rušćinu. Starosta jo měł tencas móžnosć za dorowanje felowanego studiuma, ale pón jo dostał pórucenje z Lipska. Togodla wón jo šeł do instituta za Sorabistiku na uniwersiśe w Lipsku a jo był wucabnik we wusokošulskej słužbje. Tam Starosta jo źěłał wót lět 1968 až do 1992, jo wuwucował serbšćinu a jo teke naźěłał materialije za wucbu, kak wucbnica za póstupjone a zajmowane sorabistiki „Niedersorbisch – schnell und intensiv”. W Lipsku Starosta jo był samućki Dolnoserb na uniwersiśe, ale weto wón jo powědał konsekwentnje dolnoserbski, dokulaž won njejo kśěł měšaś rěcy. Pó paźe murje wucbne městno jo stojało krotko pśed rozpušćenim a togodla Starosta jo se procował pśi Serbskem instituśe w Chóśebuzu a jo se pśistajił. Na prědnem septemberje 1992 wótnoga Serbskego instituta jo pśiwzeła źěłabnosć w Serbskem domje w Chóśebuzu. To jo było we wósebnem wědomnostna institucija za dolnoserbske slěźenja. Tam Starosta jo źěłał ako rěcywědnik wót 1992 až do 2006 a jo zaběrał z wšakorakimi nadawkami a tematiskimi wobłukami, głownje jojo wobłuki su byli dolnoserbska leksikografija, terminologija, gramatika a ortografija, ale teke wuwiśe dolnoserbskeje pisaneje rěcy a rěcna wucba w dolnoserbskej. Weto wón jo bydlił dalej w Lipsku a źěłał ako gósćowy wucabnik na uniwersiśe a togodla wón jo jězdźił tam a zas až do źinsa. W lěśe 2001 Starosta jo dostał Myto Ćišinskego za swoju zasłužbu. Lěcrownož Starosta jo wót junija 2006 na wuměńku, wón jo pśecej hyšći ako eksterny sobuźěłaśeŕ a wjednik projekta „Nimsko–Dolnoserbski słownik (DNW)”, a mimo togo wón a Fabian Kaulfürst stej pśedsedarje dolnoserbskeje rěcneje komisije
[wobźěłaś] Dolnoserbsko–nimski słownik – Starosta
Za tym až Starosta jo pśišeł do Chóśebuza, jo se diskutěrowało, až Dolnoserbski–nimski słownik wěcej njedosega a jo pśestarany. Jo se kśěł jaden słownik, kótaryž jo se planował wót zachopjeńka ako wězanje. Starosta jo se pśewzeł ten projekt a w lěśe 1999 „Starosta” jo se wuzjawiła w ludowem nakładnistwje Domowina. To jo až do źinsa nejwobšyrnjejšy słownik dolnoserbskeje rěcy ze cełkownym wopśimjeśim wót něźi 45.000 lemata. „Starosta” jo pasiwny słownik k pśełožowanjeju a rozměśeju dolnoserbskich tekstow, pótakem nic za spisanje. Wopśimjejo frazeologizmy a póžyconki a teke pśestaranu a lokalnu leksiku, ale nic mjenja, mimo dolnoserbskich městnostnych mjenjow. Leksikon „Starosty” bazěrujo na ekcerpcijonem dolnoserbskem pismojstwje ze 19. a 20. stolěśa a se pódprějo teke na „Thesaurus” wót Muki, słownikach wót B. Šwjele a P. Janaša. Mimo togo „Starosta” wopśimjejo někotare nowe słowa, kótarež su nastali akle w 20. stolěśu. Źinsa „Starosta” jo nejwažnjejšy słownik za serbšćinu.
[wobźěłaś] Nimsko–dolnoserbski słownik – DNW
Jadnučki nimsko–dolnoserbski słownik – słownik wót Pětša Janaša – njejo tak wobšyrny a wopśimjejo teke stary pšawopis. Togodla jo se pśemysliło južo dłujko wó aktiwnem słowniku, za spisanje dolnoserbskich tekstow a aby zmólki se wobijało. Nejpjerwjej ideja jo se zachyśiła, dokulaž njejo se zjadnało, až do lěta 2001, ako źěła na słowniku su se zachopili. Pód wjednistwom Manfreda Starosty źěłaju hyšći Erwin Hanuš, Hauke Bartels a teke druge pśi projekśe. Naźěłanje cełeje leksiki trajo dłujcke a jo wjelgin wjelike, dokulaž kuždy sobuźěłaśeŕ pśeźěła kužde słowo słownika a wšykne wopowědaju změny a kótare słowa se pśiwzeju. K prědnemu cil projekta jo dejał byś jano šulski słownik z 20.000 lemata. Ta wersija jo se rozšyriła na 40.000 lemata w lěśe 2004. Něnto słownik ma wopśimjeśe wót něźi 60.000 lemata a śišćana wersija změjo wěcej ako 2000 boki. Na zakłaźe togo słownika dej se naźěłaś rownocasnje šulski słownik z wšakorakimi wopśimjeśami a wšakorakim wugótowanim jadnotliwych artiklow. Wót julija 2007 wšykne gótowe artikele słownika móžoš namakaś w interneśe na www.dolnoserbski.de. Zakłady leksikografiskego wobźěła su maminorěcna kompetenca awtorowu Starosta a Hanuš, wobšyrne zběrki ekserptow dolnoserbskeje rěcy, elektroniski korpus teksta a teke konsultacije z maminorěcnymi pomogarjami. Śěžkosć togo słownika jo było wótekšywanje modernych słowow, dokulaž dolnoserbska rěc jo jano mała rěc a njejo se standardizěrowana. Na pśikład za „Nowy casnik” jo wjelgin wažne, až móžo powěźeś wó aktualnych temach teke z techniki a politiki, ale na tych pólach se musy hyšći wuwiś wjele dolnoserbskich słowow. To njejsu pšawe „nowe” słowa, ale cesto kompenzacije znatych abo starych słowow. Wósebnje jo wjelgin wažne, aby maminorěcne luźe mógali akceptěrowaś a rozměś nowu leksiku. Tak Nimsko–dolnoserbski słownik dej byś teke pomocny srědk wósebnje za njemaminorěcnych luźi k aktiwnemu wužywanjeju dolnoserbskeje rěcy, gaž se pśigótujo słownik.


text:
Kategorija:Material
Tuta kategorija wobsahuje nastawki k Materialam z zhromadnymi nałožowanskimi wobłukami abo fyzikaliskimi kajkosćemi, kotrež w zhotowjenskej technice abo druhich techniskich wobłukach wo wužiwaja.
Za maćizny ze wěstymi chemiski kajkosćemi, hlej Kategorija:Maćiznowa skupina, Kategorija:Chemikalijowa skupina a Kategorija:Maćiznowa měšeńca.
Podkategorije
Tuta kategorija ma 3 slědowace podkategorije z dohromady 3.
M
- [×] Maćiznowa měšeńca (prózdny)
P
- Płun (1 k, 3 s)
S
- Surowizna (3 k)


text:
Separatyzm
Separatyzm (s uać. Separatio - uoddźelńy, uosobno) - ruch kerygo cylym je uodtajlowańy śe uod wjynkšyj coukośći, nojčyńśći idźe trefić separatyzm kery polygo na postulowańu utwořyńo ńypodlyguygo państwa s tajli wjynkšygo państwa, kere uobejmowouo by teryny kaj pomjyškuje jako myńšość narodowo abo etnično, ńykej powody sům inkše, kej l.b. religijo (Sudan Pouedńowy). Ńykej tyž ńy idźe uo utwořyńy nowygo państwa, jyno uo přiůunčyńy tajle jakigo państwa do inkšygo, jak l.b. Gůrskigo Karabachu do Armyńije.


text:
Halloween
Halloween abo Hallowe'en to je śwjynto ubchodzůne roz do roku 31 paźdźerńika, nojhuczńij we anglosaskich krejach. Wywodźi śe uůne s celtyckigo uobrzůndku Samhain. Tradycyjo ta przekludźili do USA s Irlandyje irlandzke imigranty. We Irlandyje tygo dńa hajcowano fojyry a uodprawjano rzykańa za duszyczki umartych. Dowńij bůł to dźyń, we kerym żygnano lato, witano źima a spůminano umartych. We půgańskich czasach ludźe we Halloween przeblykali śe we kolorowe kostjumy a uodprowadzali duchy poza grańice ludzkich uosad. Mjano Halloween pochodźi wjerza uod angelskigo All Hallows Eve - "wilijo Wszyjstkich Śwjyntych".
Tradycyjo teroźnigo Halloweenn to uůnaczyńe roztůmajtych wrůżbůw, przeblykańy śe za duchy, wampjyře a inksze strachy a stowjańe we uokńy wydrůnżůnych korboli s wyćyntymi dźurůma kere robjům ja podano na gowa ze ślupjůma a zymbůma uod jakigo ducha; rajn do jei środka dowo śe zapalůno śwjyczka (śwjotło śwjyczki je symbolym barzołowych uogńikůw, kere poważano za duszyczki umartych). Trefjo śe tyż kośćotrupy, śmjertki a inksze. Bajtle poprzeblykane za strachy łażům po chałpach a dostowajům za wizyta bůmbůny.
Helloween je krytykowany uod bezma wszyjstkich religijůw. Krześćijańske kośćoły, judajizm a islam skiż uůnygo půgańskigo pochodzyńo, zaś rodźimowjercy skiż jygo kůmercjalizacyje, a te słowjańske skiż tygo co je to tradycyjo uobco a jeich zdańym powinno śe we krajach słowjańskich uodprowiać Dźady.


text:
Wjeś
Wjeś (tyż dźedźina, dźydźina) - podug polskigo prawa "uosadńiczo jednostka uo zwartej abo rozproszůnej zabudowje i istńijůncych fůnkcyjoch rolńiczych abo zwjůnzanych s ńimi usůgowych abo turystycznych, ńypośadajůnca prow mjejskych abo statusu mjasta" (art. 2 ustawy s dńo 29 śerpńa 2003 uo urzyndowych mjanach mjejscowośći i uobjektůw fizjůgraficznych).
De facto sům roztomajte defińicyje wsi, uopjerajům śe uůne na przećiwstawjyńu wśi mjastu, ji fůnkcyje rolńiczyj abo ńyzwjůnzanyj s industryjům, abo tyż na wspůlnotowośći strzodowiska, w uodrůżńyńu uod mjasta, kere dowo pewno anůńimowość.


text:
Maćeršćina
Jako maćeršćinu woznamjenja w zažnym dźěćatstwje bjez formalneje wučby wuknjenu rěč, prěnju rěč. Tuta zašćěpi w jeje zwukowej podobje a gramatiskej strukturje tak hłuboko, zo rěčnicy jich maćeršćina do dalokeje měry zawtomatizowanje wobknježa. W cyłku njemóže něhdźe wot puberty žana druha rěč tute městno wjace wobsadźić. Kóždy nic na wosebje rěčnu słabosć chorowacy čłowjek nawuknje w tutym času w jeho wokolinje přewažowacu rěč w samsnej perfektnosći kaž předchadna generacija.
Psycholog Steven Pinker a linguist Noam Chomsky měnitaj, zo młody čłowjek nad přinarodźenymi strukturami disponuje (Uniwersalna gramatika), kotrež rěčne přiswojenje aktiwnje podpěraja (přirunaj Generatiwna gramatika). Tutu nasadu rozšěri Jerome Bruner wo staršiski podpěranski system za rěčne přiswojenje, kotryž k tomu wjedźe, zo interakcija z mjeńšimi dźěćimi jich wuknjenje wosebje pohnuwa. Nowše přepytowanja pokazaja, zo rěčne přiswojenje tež bjez připušćenja přinarodźenymi rěčospecifiskich mozowych strukturow je wujasnjomne (konnektionizm, kulturne teorije); neokorteks pokaza wysoke plasticitu w zažnych lětach a dźěćo je regularnje jara pohnuwace wuknjenske wokoliny přez dlěši čas wustajene. Wažne je při tym, zo druzy ludźo nad přirunajomnymi duchownymi strukturami (wotpohlady, zaměry) disponuja, kotrež dźěćo z nimi přez rěču dźělić móže („Theory of Mind“, kulturna teorija wot Tomasello). Zhromadne činjenje we wjetšich skupinach so zda tež z ewolucionarneho hladanišća nastork k wutworjenju rěče był być (Dunbar).
W Zjednoćenych statow Ameriki, ale tež w druhich dźělach swěta, so hodźi tendenca wobkedźbować, kóždu wosobu, kotraž ma chětro wužitne znajomosće w cuzej rěči, jako „bilingualna“ abo „multilingualna“ woznamjenić. Rěčopolitisce to so móže jako pospyt wobhladać, woprawdźitu wjacerěčnosć wulkich skupin wobydlerstwa, kotrež nimo rěče majority druhu maćeršćinu rěča, w poměrje k jako idealizowanje zapřijomnej a jenož myslenej jednorěčnosći powyšić. W Němskej to mjez druhim na migrantowych skupin powójnoweje doby přitrjechi.
Bilingualnosć w eksaktnym woznamje rěka, zo so druha rěč z runje tajkej wysokej kompetencu kaž maćeršćina rěči.
Po spóznaćach neurowědomostneho instituta w La Jolla pječa hudźba komponista rěčnu melodiju jeho maćeršćiny wotražuje. Maćeršćina da jeje charakteristiski raz po tutym slědźenskim wuslědku tuž tež hudźbje kraja. Jeli so rozeznawa na přikład wysokosć tona jedyn na druhi sćěhowaceju złóžkow we potrjechenej rěči sylnje, da pokaza tež hudźba wurazne skoki tonow.


text:
Drjewjanopołobšćina
Drjewjanopołobšćina abo drjewjańšćina jo pódwjacornosłowjańska rěc. Wóna słuša do lechiskeje pódkupki, ako pólšćina abo kašubšćina. Wóna jo se powědała w regionje źinsajšnego Wendlanda pla Hannovera w Nimskej. Slědna wósoba, kenž jo wuměła drjewjański powědaś, jo 1756 zamrěła.
[wobźěłaś] Žrědła drjewjańšćiny
Wažnej žrědle Drjewjanopołobšćiny stej "Vocabularium Venedicum" Wustrowskego fararja (pastora) Christiana Henninga a "Wendlandchronik" (jano ako wótpis zdźaržana) Süthenskego šołty Johanna Paruma Schultza. Wažne źěła pśi pśeslěźenju Drjewjańšćiny su wugbali Gottfried Willhelm Leibnitz (1646 - 1716), serbski rěcywědnik dr. Arnošt Muka (1854 - 1932) a slawist a filologa prof. dr. Reinhold Olesch (1910 - 1990), kenž jo zestajił "Thesaurus Linguae Dravaenopolabicae".
[wobźěłaś] Problemy
Problem pśi pśespytowanju drjewjańšćiny stej njejadnotny pšawopis a felujuca ortoepija. Wětšynu zdźaržanych tekstow a fragmentow su napisali luźe, kenž su mjaztym zgubjonu nižonimsku narěc powědali. Togodla njejo móžno pšawe wugranjanje rekonstruěrowaś. Mimo togo ma kužde žrědło se wót drugich wótchylajucy pšawopis. K tomu pśiźo, až su póspyty drjewjańšćinu napisaś a tak zdźaržaś akle zachopili, gaž jo jeje rěcny system južo zachopił rozpadowaś. Na to teke pokazuju kradu wobgranicowany zdźaržany wokabular a wjelika licba požyconkow.


text:
Handrij Zejler
Handrij Zejler, nimski Andreas Seiler (roź. 1. swěckownego 1804 w Słonem Baršću blisko Budyšyna w Sakskej pla Budyšyna – wum. 15. oktoberje 1872 we Łazu pla Wórjejc w Górnej Łužycy) jo był górnoserbski basnikaŕ a ewangeliski faraŕ. Won płaśi ako załožaŕ modernego serbskego basnistwa a jo ako lyrikaŕ głowny zastupnik serbskeje romantiki.
[wobźěłaś] Familija
Handrij Zejler jo se naroźił ako syn chudego budkarja a studnjarja Jana Zejlera. Južo jogo starki Jan Jakub Zejler (1746 naroźił) jo śěgnuł z Bolborca do Słonego Baršća, źož won jo se ženił Pětru Rjenču. Ze ženja su dostali tśi źiśi: Jan, Hana a Michał. Jan Zejler jo se naroźił dnja 30.11.1767 a zemrěł dnja 26.9.1844; won jo se zalubował do Marje (13.4.1773-18.8.1847). Zgromadnje wonej stej teke měłej tśi źisi: nejpjerwjej Handrij (1804), pótom źowku Marju a syna Jan Michał (1806-1811).
Wjas Słony Baršć jo měła wjele kraja: 350 hektarow a w lěśe 1837 jano 148 luźi tam jo bydliło, a to 86 ewangeliskich a 62 katolskich. Burske žywjenje, wuska zwězanosć z rolu, rolnikarske źěła a swěźenje su wobwliwowali mysli wobydlarjow w takem casu. Su dostali swój wuraz w jich wobraznej serbskej rěcy. To jo był swět, w kótarymž Handrij Zejler jo narostał. Jogo bajki wobrazuju burske žywjenje a serbske ludowe spiwy su dalej pěstowali a spěchowali jano z nejwěstym spiwarjom.
Swoju domownju Zejler jo lubował, kótaregož wón jo w młodych lětach ducy ze Słonego Baršća wuraz dał w serbskej hymny Na serbsku Łužycu: Rědna Łužyca, spšawna, pšijazna, mojich serbskich woścow kraj, mojich glucnych myslow raj, swěte su mě twoje strony! [1]
[wobźěłaś] Žywjenje
Handrij Zejler jo do šule chójźił do Bolborca a do Wulkego Wjelkowa. Šuli stej w pietistiskem casu załožowatej a togodla wukniki su se wótkubłali w pietistiskem duchu: Wopokazanje wěry w praktiskem pobožnjenju a žywe dožywjenja wěry.
Južo rany Zejler jo pśišeł do kontakta z idejami humanizma w swójom šulskem casu na Budyšyńskem gymnaziumje a jo se wót rozwijanju indiwidualizma rozsudnje wobwliwował. Lichota, rownosć a demokratija su byli póžedanja casa. Na gymnaziumje klasiska rěc jo se pěstowała nejdokradna. Nimska rěc jo se wužyła jano w nišych rědownjach a wucba jo wopśimjeła pisanje nastawkow, wuknjenje prawijenje, cytanje a zwucowanje w myslenju.
Za tym až Handrij Zejler jo skóńcnje se rozsuźił za studium teologije, won jo pśišeł do Lipska 1825 za se zaběraś z wědomnosću ducha. How ideje słowjańskeje romantiki wot wósebnego identiskego filozofa Schellinga, po kótarejž stej pśiroda a duch identiskej, jogo su zagórjeli. Romanika jo stojała za wójowanje wó totalnosć žywjenja, wo nabóžny kosmos. Luźi su rozwili lubosć za maminu rěc, ludowe spiwy, bajki, pśisłowa, žorty a swójsku kulturu. Pódla łužyskich lyrikarjow ako Fichte, Gustav Theodor Fechner, Hermann Lotze, Friedrich August Carus a teke lyrikarjowu B.A.Koethe a K.B.Stempel Handrij Zejler jo pisał wjele (wětšy part serbiskich) bajkow a pěsni wob swój studijny cas. W tych won se chyla pśeśiwo starym konserwatiwnym kněžarskim warstam pśez pśirownanje z pśirodu a wopyta pomagaś serbskemu ludoju pśi namakanju swójskeje nacionalneje identifikacije.
Bajki ako na pśikład “Pśeśiwnikam postupa” abo “Słyńco-lichota” (1848) wobźěłaju pśedewšym patriotiske mysle, kótarež su nastali pśez bergarske rewolucionarne gibanje w Nimskej w 19. stolěśu. Zejler jo se naźeł na socialne a nacionalne lichoty za swójogo luda. W bogatej licbje teke bajki su se pózdźej byli znate ako spiwy a su se skomponěrowali, na pśikład “Lubka leluja”.
Hyšći mjaztym až swój studijny cas w Lipsku (1825-1829) won jo był nawjedujucy zastupnik serbskego studentskego zjadnośeństwa “Sorabija” a wudawaŕ swójogo casnika “Serbska Nowina”, kótaryž jo se rukopisnje spisał. Stakim Handrij Zejler jo se wuwójował nejwušu dobru poziciju na uniwersiśe, což jogo jo pomagał serbski lud pódprěś – aktiwny ako redaktor a teke ze swojim basnistwom. Wopśimjeśa casnika su byli mjazy drugim wuslědki swojeje folkloristiskeje zběrki, slěźeńske wuslědki rěcneje wědomnosći a swójske basni.
W lětach wot 37 lětow Zejler jo nastupił amt ako faraŕ 1835 we Łazu, to jo małe město w Gornej Łužycy w Saksej, kenž ma 6200 wobydlarjow. Łaz lažy jano 15km pódpołdnjowy wót Worjejcow, ale licy k pódpołnocnem źěłoju wokrejsa Budyšyna. Handrij Zejler jo swojej łužyskej domowni zwěrny wóstał až do kóńca swójogo žywjenja a jo we Łazu załožył familiju. Wósebne pśijaśelstwo jogo jo zwězał ze synom wucabnikojskeje familiji, Jan Arnošt Smoler (1816-1884). Pózdźej Smoler jo był centralna wjednistwowa wósoba serbskego nacionalnego žywjenja a jo pśewzeł redakciju tyźenika wot Zejlera. We Łazu Handrij Zejler jo teke namakał burow, rucnikarjow a pśekupcow, kótarež jogo su wažyli dla swójich idejow a myslow, jogo su podprěli, cesćili a dowěrili.
[wobźěłaś] Źěłabnosć ako lyrikaŕ
Wjerašk swójogo publicistiskego źěła jo był wudaśe tyźenika “Tydzenska Nowina” (wot 1842), kenž won jo nawjedował ako redaktor wót 1848. Handrij Zejler jo se teke wuzwólił ako pśedsedaŕ komiteja wót serbskich patriotow a wědomnostnikow, kótarež su se zmakali za pśigótowanje swójskego wědomnostnego towaristwa. Po załoženju “Maśicu Serbsku” 1847 won jo był cłonk pśedsedarstwa. “Maśica Serbska” jo se była k nejwažnjejšych nakładnistwowych instituciji takego casa; wona jo se rozměła ako towaristwo za kubłanje serbskego luda a ako spěchowaŕ cełych serbskich kulturnych a wědomnostnych procowanjow a institucijow.
Zejler jo pisał wušej 200 fabulow z etniskim-moraliskim a teke towarišnosć-kritiskim wopśimjeśim. Někotare takich fabulow won jo wózjawił w zběrce Maśiceje Serbski 1855. Dokulaž pśi wjele serbskich gibanjow a procowanjow nastaś njepóznaty jo se cesto wopokazało nuznje w politiskich pšašanjach, Handrij Zejler jo dłujko nastał njepóznaty a njewumarkowany.
Zejler jo teke serbsku gramatiku wudał: “Orthografne Nazpomněnja” dnja 3. awg. 1827 w Lipsčańskej Serbskej Nowini:
Stare a nowe pismo
c = z
ć = cż
č = tsch
s = ß
š = sch
z ze = s’, se
ž = ż
ě = 3ći e Łós
ň = nj [2]
Swóje źiwadłowe graśa a spiwy su se mjazy drugim wot Jana Bartka (1821-1900) pśedstajili a swóje serbske basni, fabule a pěsni su se dopołnili wót zasejbasnistwow (Kito Lorenc, Jurij Brězan, Elke Nagel, Handrij Zejler sam).
[wobźěłaś] Spomnjeśe
Po smjerśi Zejlera (1871) profesor Arnošt Muka jo wudał wubraśe wót spisow Zejlera w styrich zwězkach mjazy 1883 a 1891. Cełycki pśistupnje jo Lucija Hajnec spis cynił ze zgromaźonymi spisami ze sedymi zwězkami, kótarež su se wudawali mjazy 1972 a 1996.
Row sławnego serbskego lyrikarja pśebywa na kjarchobje we Łazu, ned za cerkwju. Pśez wjednistwo Domowiny a na iniciatiwje łazkich wobydlarjow pomnik k cesći Zejlera jo se natwarił dnja 30.8.1931 na naměsće we Łazu. W juliju 1999 město jo swěśiło wótworjenje wót Doma-Zejlera-Smolera.
[wobźěłaś] Žrědła
- Handrij Zejler: Spěwaś njejsom zabył, Ludowe nakładnistwo Domowina Budyšyn, 1974, Na serbsku Łužycu, S.11
- Ota Wićaz: Handrij Zejler a jeho doba, Nakład Domowiny w Budyšinje, 1955, S.54


text:
Wikipedija:Póžedane pśełožki
Toś ta lisćina póžedanych pśełožkow słužy pśedewšym naprašowanjam nastupajucy nastawki z hynacejrěcnych Wikipedijow. Pśemysl pšosym pśecej, lěc njejsu teke dolnoserbske zrědła. Přełožowanje pśecej wóznamjenijo kulturelne zgubjenje a tšach, až stupijoš do paslow pśełožowanja.
Pokaze
- Pśecytaj nejpjerwjej pokaze k pśełožkam!
- Zapśimjej k nastawkam dane originalne rěcy a njezabydni interwiki-wótkaz pó spisanju nowego nastawka!
- Jolic sy how nowy, woglědaj nejpjerwjej pomoc (pśedewšym bok Pomoc:Tekstowe wugótowanje), dokulaž kužda Wikipedija swóje nastawki hynac formatěrujo.
- Nowe zapiski a dopisane nastawki njetrjebaš pódpisaś. W paźe nowych zapiskow se wšak pśiraźijo, až pódpisujoš, jolic coš, až pśełožowaŕ śi kontaktěrujo. Gaž pśełožk jo dokóńcony, dosega, až wulašujoš wótpowědny zapisk z lisćiny, snaźkuli coš to nadawkdarjeju pśełožka pśewóstajiś. To se pśedewšym póbitujo, gaž jo južo zachopjony nastawk, kótaryž ma se rozšyriś.
- Měj se pšosym pó alfabetiskem porěźe! Gaž zapisujoš nowu pšosbu wó pśełožk, měj se pšosym pitśku pó wopśimjeśu póžedanego nastawka, to groni, jolic coš na pśikład nastawk wó českej temje pisaś, pšos pó móžnosći wó pśełožowanje z češćiny a nic z tśeśeje rěcy, snaźkuli nastawk wó tej temje w českej Wikipediji njejo abo jo tam jano zarodk.
- Ako pśikłady su južo někotare pśełožowańske směry pomjenjone. Pódaj pšosym pśecej wótkaz k originalnemu nastawkoju, gaž nowy zapisk zapisujoš, nic jano někaki tekst, źož zajmowany pśełožowaŕ nejpjerwjej dej wótpowědny originalny nastawk pytaś!
- Zapiš pšosym pśedłohu
{{Pśełožk}}z informaciju wó tudejšej a originalnej wersiji dó diskusijnego boka nowego nastawka. Informacije wó tudejšej wersiji su pśi hornim rejtarku "wersije a awtory" nastawka, a informacije wó originalnej wersiji su pśi ekwiwalenśe póchadoweje wikipedije. Mimo togo jo pśikład na boku pśedłogi. To jo we Wikipediji licency dla wužytne. Móžoš slědujucy žřědłowy kod wužywaś:
{{Pśełožk |WERSIJA=(opcionalny permanentny wótkaz na wersiju, kótaraž jo pśełožk) |ISO=(skrotconka rěcy pó ISO 639) |CUZY LEMA=(Lema w cuzej Wikipediji) |CUZA WERSIJA=(permanentny wótkaz na pśełožonu wersiju nastawka w cuzej Wikipediji a podaśe casa we formaśe 30. awgusta 2008, 18:26) }}
Pśełožk tyźenja
- Na Meśe se kuždy tyźeń nastawk wuběra, kotaryž ma se do tak wjele rěcow ako móžno pśełožyś, glědaj engelski bok.
[wobźěłaś] Češćina do dolnoserbšćiny
[wobźěłaś] Engelšćina do dolnoserbšćiny
- en:Quinn Sullivan -> Quinn Sullivan
- en:Israel Tsvaygenbaum -> Israel Tsvaygenbaum
- en:Privative -> Priwatiw
[wobźěłaś] Esperanto do dolnoserbšćiny
[wobźěłaś] Francojšćina do dolnoserbšćiny
- fr:Daniel Schneidermann -> Daniel Schneidermann
- fr:Joseph Forlenze -> Joseph Forlenze
- fr:Le Monde -> Le Monde
- fr:Quinn Sullivan -> Quinn Sullivan
[wobźěłaś] Górnoserbšćina do dolnoserbšćiny
[wobźěłaś] Italšćina do dolnoserbšćiny
[wobźěłaś] Nimčina do dolnoserbšćiny
- de:Martin Weinek -> Martin Weinek
- de:Kaspar Capparoni -> Kaspar Capparoni
- de:Fulbe -> Fulby
- de:Wikipedia:Redaktion Biologie/Botanisches Wörterbuch -> Wikipedija:Projekt za botaniku/botaniski słownik
- de:Puppentheater Magdeburg -> Puppentheater Magdeburg
- de:Cleopatra Stratan -> Cleopatra Stratan
[wobźěłaś] Pólšćina do dolnoserbšćiny
[wobźěłaś] Rušćina do dolnoserbšćiny
[wobźěłaś] Słowakšćina do dolnoserbšćiny
[wobźěłaś] Glědaj teke
{{Translate}}a parameter translate pśedłogi
{{Pśeźěłuj}}
{{Pśełožk}}
- Kategorija:Wikipedija:Pśełožyś


text:
Bruno Schulz
Bruno Schulz (* 12.07.1892, † 19.11.1942) jo był pólsko-žydojski kreslaŕ, grafikaŕ, spisowaśel a literaturny kritikaŕ.
[wobźěłaś] Žywjenje
Bruno Schulz jo se naroźił 12.07.1892 w galiciskem Drohobyczu, źinsa Ukraina. Wón jo był tśeśe góle pśekupca sukniny Jakuba Schulza. Jo to była jadnora pólsko-žydojska familija, bźez intelektualneje tradicije. Bruno Schulz jo dogromady jano dwě lěśe architekturu studěrował. Awtodidaktiski jo sebje nawucył kresliś.
W lěśe 1910 jo jogo nan bankrotěrował a 1915 wumrěł. Pó wójnje jo Schulz był dłujko bźez źěła. Wót 1924 do 1941 jo wucył na šulach w Drohobyczu kreslenje a rucne źěło.
1922 jo wujšeł jogo cyklus grafikow „Knigły pśibostwa“, z kótarymž jo žněł wjele pśipóznaśa. 1935 jo se wudało jogo prědne literarne źěło „Cymtowe lody“ („Sklepy cynamonowe“). Jo to zběrka 15 wulicowańkow. 1936 jo jogo drugi zwězk wulicowańkow „Sanatorium pod Klepsydrą” wujšeł. Wót 1939 do 1941 jo Drohobycz pśisłušał k Sowjetskemu zwězkoju. Bruno Schulz jo musał propagandistiske wobraze wó Stalinje mólowaś.
Pó tom, až su 1941 Nimce do Drohobycza zamaršěrowali, jo był Schulz žywy w getśe. 19.11.1942 bu rowno na toś tom dnju, gaž jo kśěł do Waršawy wuběgnuś, wót gestapo zastśělony. Schulz jo skóro cełe žywjenje bydlił w prowincielnem měsće Drohobyczu. Wón pak jo był wjelgin a wjelebócnje wobeznaty. W kreslenju a pisanju jo był kradu wobdarjony a słuša do nejlěpšych pólskich spisowaśelow.


text:
Nowy Casnik
Nowy Casnik – jo dolnoserbski tyźenik. Nastawki publikuju se głownje dolnoserbski, ale teke nimski. Głowny redaktor jo tuchylu Pólak Grzegorz (Gregor) Wieczorek.
Nowy Casnik nakładujo Ludowe nakładnistwo Domowina. Nakład casnika jo był w lěśe 2004 1.100 eksemplarow.
[wobźěłaś] Stawizny
Nowy Casnik jo naslědnik "Bramborskego Serbskego Casnika", kótaryž jo zachopił 1848 wuchadaś. W lěśe 1918 jo se nakładanje casnika skóńcyło - dla financielnych problemow.
Bogumił Šwjela, slědny redaktor zacynjonego casnika, jo 6. januara 1921 załožył nowy tyźenik "Serbski Casnik". W lětach 1923-1931 zagronita za tyźenik jo była. Mina Witkojc.
W casu nacionalsocializma pśi pówołanju Fryco Rocha ako šefredaktora "Serbskego Casnika" w lěśe 1931 jo zachopił tyźenik jasnje pódpěrowaś politiku kněžarstwa, a samo Žydow a komunistow atakěrowaś. Ned pótom 29. junija 1933 jo se Serbski Casnik zacynił, wó "pjenjeznej njamócy" pišucy.
Pó 2. swětowej wójnje załožył se 1947 Nowy Casnik - nejpjerwjej ako pśiłoga górnoserbskeje "Noweje doby". Wót 1954 wuchada Nowy Casnik zasej ako samostatny tyźenik.
Slědny šefredaktor, kenž jo měł dolnoserbšćinu ako maminu rěc, jo był Wylem Bjero. Pón w lětach 1973-2004 jo tu městno měł Horst Adam, a wót lěta 2006 - Gregor Wieczorek.


text: Andrzej Adamski, Jacek Gołaczyński, Berenika Kaczmarek, Przemysław Polański, Marek Leśniak, Krzysztof Siewicz, Jarosław Bąk, Michał Bernaczyk, Jolanta Cybulka, Maciej Falkowski, Łukasz Goździaszek, Maciej Groń, Jacek Janowski, Czesław Jędrzejek, Krzysztof Kamiński, Mateusz Kamiński, Sylwia Kotecka, Mirosław Kutyłowski, Anna Lauks-Dutka, Jacek Martinek, Katarzyna Palikowska, Zygmunt Promiński, Jakub Rzymowski, Grzegorz Sibiga, Maciej Smoleński, Michał Sokołowski, Dawid Sześciło, Dariusz Szostek, Grażyna Szpor, Marek Świerczyński, Magdalena Wasylkowska, Jacek Widło, Wierczyński Grzegorz, Wojciech Wiewiórowski, Jacek Więckowski, Jacek Wilczewski, Kajetan Wojsyk, Anna Zalesińska


text:
F.H.U NTG Maciej Maciejczyk
1576
Dane teleadresowe:ul. Śmiłowicka 440-782 Katowice
Słowa klucze:Instalacje Gazowe Katowice Ntg, Instalacje Grzewcze - Kotłownie Katowice, Instalacje Sanitarne Katowice Ntg, Instalacje Wodno-kanalizacyjne Katowice Ntg, Kolektory Słoneczne Katowice Ntg, Kominki Katowice Ntg, Kominy Stalowe Katowice Ntg, Kotłownie Gazowe Katowice Ntg, Kotłownie Na Paliwo Stałe Katowice Ntg, Kotłownie Olejowe Katowice Ntg, Nowoczesna Technika Grzewcza Katowice, Ntg Maciej Maciejczyk Katowice, Prace Remontowo-budowlano-wykończeniowe Ntg, Wodne Ogrzewanie Podłogowe Katowice Ntg


text:
Howard Phillips Lovecraft
Howard Phillips Lovecraft (rodz. 20 śyrpńa 1890 we Providence, um. 15 marca 1937 we Providence) - amerikański pisoř, autor kśůnžek ze zorty fantasy a růmanůw grozy, kere cuzamyn twořům fikcyjno mitolůgijo Cthulhu. Je jednym s prekursorůw zorty science fiction, do kerych wkludzou fikcyjne istoty s tyj mitolůgije. Inkše znůme motywy s jygo twůrčośći to postać klepńůnygo Araba, Abdula Al-Hazreda, kery napisou bluźńerčo kśynga pode titlym "Necronomicon", we keryj je spisano wjedza uo pradawnych bůstwach, jake dowńij řůndźiuy na Źymje a terozki čekajům na momynt coby powrůćić. Bez dugi čos uwožano, aže "Necronomicon" richtig istńeje, a som Lovecraft dugo tymu ńy zapřečou, nale na kůńec we jydnym s brifůw přiznou aže je to fikcyjo. Nale powstouo nawet pora kśůnžek pode tym titlym, pisanych bez inkšych pisořy abo bez fanůw Lovecrafta.
Akcyjo růmanůw Lovecrafta nojčyńśćij dźeje śe we Nowym Ynglandźe, kery je we ńich předstowjany kej kraina fest groźno a pouno mročnych tajemńicůw a magije, heimat lo pradawnych kultůw.
Motywy s jygo růmanůw a powjarek sům čynsto uobecne we kultuře, powstoua tyž mynga adaptacyjůw radyjowych a filmowych jygo dźeu.
[Sprowjej] Dźeua (ńykere)
[Sprowjej] Růmany
- The Case of Charles Dexter Ward
- The Doom That Came to Sarnath - 1919
- At the Mountains of Madness - 1931
- The Quest of Unknown Kadath
- The lurker at the threshold - Howard Phillips Lovecraft & August Derleth
[Sprowjej] Uopowjadańa
- The Call of Cthulhu - 1926
- The Shadow over Innsmouth
- The Colour of the Space
- The Whisperer in the Darkness
- The Ghost of the Darkness
- The Dunwich Horror
- The Music of Erich Zann
- The Hound
- The Picture in the House
- The Thing on the Doorstep
- In the Vault
- The Temple
- The Lurking Fear
- The Tomb
- The Outsider
- The Shunned House
- Cool Air
- He
- The Dreams in the Witch House
- Pickman's Model - 1927
- Herbert West - Reanimator
- The Rats in the Walls
- Dagon
- The Transition Of H.P. Lovecraft: The road to madness
[Sprowjej] Gedychty
- Fungi from Yuggoth
[Sprowjej] Auskuplůngi


text:
Islandyjo
Islandyjo, Republika Islandyje (Ísland, Lýðveldið Ísland) – państwo rozlygowane we Půłnocnyj Ojropje, kere uobejmuje wyspa uo takim samym mjańe a raja myńszych wyspůw, jak Vestmannaeyjar, Grimsey a inksze. Islandyjo przinoleży do nordyckich krejůw, a Islandczyki noleżům do skandynawskich ludůw.
Na Islandyji je srogo wulkańiczno aktywność a wykorzistywano je geotermalno ynergijo - same słowo "gejzer" pochodźi ze islandzkij godki. Mjano kraju uoznoczo "źymja lodu" a je lo Islandyje akuratne, lodowcůw je sam kupa, nojsrogsze: Vatnajökull - 8300 km², Langjökull - 953 km², Hofsjökull - 925 km², Mýrdalsjökull - 596 km² a Drangajökull - 160 km².
Bezma 60% ludnośći pomjyszkuje we stolicy - Rekjavíku a jygo mjejskij skupińe, pozostało tajla nojczyńśći uostrzodki wele wybrzeżo Atlantyckigo Uoceanu.
Anfang uosadńictwa bůł sam we 847 roku. Uod 930 fůngowoł Althing - zorta wjeca, kery połńůł fůnkcyjo stanowjyńo prawa. Po uokreśe samodźelności, kery trwoł 300 lot, Islandyjo popadła we zoleżność uod Norwygije, a ńyskorzi Dańije. Ńypodlygłość dostała we 1918 roku, a uod 1944 je rybublikům.
Mimo, iże podstawům gospodarki a dźiśej je łůw, nojwjyncy (69%) Islandczykůw mo robota we bedynterowańu, nojczyńśći we turystyce.


text:
Madagaskar
Madagaskar (malg. Madagasikara, franc. Madagascar, ang. Madagascar; Republika Madagaskaru - Repoblikan'I Madagasikara, République de Madagascar, Republic of Madagascar) – państwo pouožůne na wyspje Madagaskar w zachodńij tajli Uoceanu Indyjskigo, kole pouedńowo-wschodńich wybřežy Afriki. Madagaskar je štwortům co do wjelgośći wyspům na śwjeće. Na Madagaskaře přewažo hodowla a pasterstwo, wystympuje tyž prymitywne bauerstwo, plantacyje roślin tropikalnych, eksploatacyjo drewna, zbjeractwo, myślistwo, a bauerstwo śrůdźymnůmorske. Wystympujům dwje strefy roślinne: na půunocy suche lasy podrůwńikowe, a w cyntrům a na pouedńu sawanny.


text:
Kategoryjo:Ślůnzoki
Tukej je lista Ślůnzokůw uoficyjolńy ńy deklarujůncych narodowośći ślůnskej (lebo uogůlńyj uodrymbnośći Ślůnzokůw) abo ńy popjyrajůncych istńyńo narodu ślůnskigo. Lista Ślůnzokůw deklarujůncych narodowość ślůnsko (lebo uogůlnům uodrymbność Ślůnzokůw) lub popjyrajůncych istńyńy narodu ślůnskigo je tukej.
Podkatygoryje
Ta katygoryjo mo jyno jedno podkatygoryjo.
Ś
- [×] Ślůnzoki (nacyjo) (3 str.)
Zajty we katygoryji "Ślůnzoki"
W katygoryji je ukozanych 30 zajtůw ze cołkij wjelośći 30 zajtůw.


text:
Maria Goeppert-Mayer
Maria Goeppert-Mayer lub Maria Göppert-Mayer (urodzono 28 czerwca 1906 roku we Katowicach, umrziła 20 lutego 1972 we San Diego we Kaliforńiji) – fizykerka amerikańsko mjymjeckego pochodzyńo. We 1963 roku erbła Nobelprajsa s fizyki za "uoddekńyńćo przi powłokowyj sztrukturze atůmowygo jůndra"[1]. Sům ino dwje baby kere sům loberńikůma nobelprajsa, uůna, a Maria Skłodowska-Curie.
[Sprowjej] Biografijo
Pochodziła ze zasłůżonyj lo Ślůnska familiji uczůnych. Uod strůny fatra Maria bůła śůdmům generacyjům uńiwersyteckich profesorůw. Rodzono bůła 28 czyrwca 1906 we Katowicach w doma na hulicy Młyńskij 5. Mjoła krzćiny we ywangelickim kośćele Zmartwychwstańa Pańskigo wele Warszawskij hulicy, tym w kerym jeji uojce mjeli żyńaczka.
We 1910 przekludzili śe do Getyngi. W 1924 zdoła matura, nasomprzůd bez trzi roki sztudjyrowała matymatyka, a ńyskorzi půmjyńyła richtung na fizyka. We 1930 zdobůła doktorat ze kwantowyj fizyki. Po wydańu śe za Josepha Edwarda Mayera przekludziła śe do USA, kaj rodźůła dwoje dźećkůw Marie Ann Wentzel a Petera Conrada. Bez drugo śwjatowo wojna robjůła wele projektu Manhattan. Praca kero przińosła uůnyj Nobelprajs robjůła we Argonne National Laboratory.
Aspoń wykludziła śe ze Ślůnska we trzećim roku żyćo to czuła śe zwjůnzana ze Ślůnskem. Rychtowała půmoc lo Gůrnoślůnzokůw we USA, krům tygo spomůgała geselszaft Gůrnoślůnzakůw we Pensylwanii - World Association of Upper Silesians. W 1967 bůła we Warszawje skuli fajrowańo stuleća urodźin Marii Skłodowskiej-Curie. Jak naukowy sekretorz PAN prof. Henryk Jabłoński doł ji anfrag czy ma uůna jake szpecyjalne życzyńo, pedźała zarozki, co chćoła by być we Katowicach. Ku swoji utropje ńy mogła uůnygo jasta uobejrzeć.
We 1972 umrziła na hercszlag a uostoła pogrzebano na kirchowje El Camino Memorial Park w San Diego.
[Sprowjej] Erbizna
Amerikański Gezelszaft Fizyczny je szypferem wyróżńeńo uo mjańe Marii Göppert-Mayer, dowanygo modym uczůnym dźołchům we fizyce s anfanga uůnych karjery. We roku 2011 Amerikůński Postamt wydoł brifmarka s uůnyj uobrozkem.[2]
Maria Göppert-Mayer uostoła uszanowano gryfńy pamjůntkowům tabulkům na murze katowickiej chałpy w kerej śe rodźůła. Dźyńki starańom Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 1 im. Mikołaja Kopernika w Katowicach mjanym Marii Göppert-Mayer uostoła mjanowano hulica we cyntrum Katowic, mjyndzy ulicůma Grundmanna a Sądowům. We fajrowańu nadańa mjana uůnyj hulicy broł udział źyńć noblistki Donat Wentzel [3]
Przipisy
- ↑ Oficjalno cytacyjo Noblowskigo Kůmiteta
- ↑ "UCSD Nobel Laureate Maria Goeppert Mayer to Appear on New U.S. Postal Service Stamp June 16", University of California San Diego News Center (angelsko godka) dostęp 2011-07-19
- ↑ Projekt WebQuest ZSO nr 1 we Katowicach


text:
Giordano Bruno
Giordano Bruno (rodz. we styčńu 1548 w Noli, um. 17 lutygo 1600 we Genue) - italski filozof, s anfanga faroř katolicki a důmińikůn, ńyskoři uznůny za heretyka. Guośiu teoryje uo ńyskůńčůności a jydnorodności Wšechśwjota a tyž kůncepcyje zbližůne do pantejizma. Ńy je prowda to, co nojčyńści idźe uo ńym suyšeć, co bůu shajcowany na stośe za poparće heljocentryčnyj teoryje Koperńika. Uostou skozany za to co ńy odwouou swojich nauk a krytyki Kośćoua, we keryj zapřečou m. in. fizyčności ćoua Jezusa, co bůuo znůne kej doketyzm a uznowane za herezyjo. Jygo nauki mjouy tyž elemynta ezoteryki a magije. Pora rozy zgadzou śe odwouać publičńe to co guośiu, nale za koždym razym śe s tego wycofywou. Uostatečńy shajcowano go na stośe kej heretyka.


text:
Robert Piotrkowicz - Mistrz Świata w Kulturystyce
Piotr Głuchowski - Mistrz Świata w Kulturystyce
Robert Kiesz - Mistrz Polski w Kulturystyce
Hubert Olborski - Mistrz Świata w Kulturystyce z 2005 roku
Wywiad w formacie mp3
Andrzej Brzeziński - Medalista Mistrzostw Świata
Radosław Słodkiewicz - Mistrz Europy w Kulturystyce
Wywiad w formacie mp3
Andrzej Maszewski - W-ce Mistrz Europy w Kulturystyce
Michał Krakowski - Mistrz Polski w Kulturystyce
Tomasz Bobrowski - W-ce Mistrz Polski
Marek Olejniczak - Medalista Mistrzostw Polski
Irek Różański - Medalista Mistrzostw Polski
Arek Różański - Kulturysta, Trener, Sędzia Kulturystyki


text:
Tyrrenske mórjo
Tyrrenske mórjo jo źěl Srjejźnego mórja pśi pódzajtšnem brjoze Apenninskeje połkupy, kótara jo wótźělujo wót Jadrańskego mórja.
Na pódzajtšu a dłujkem zajtšu granicujo Tyrrenske mórjo z italskeju twardeju zemju, na pódpołdnju z italskeju kupu Siciliska a na pódwjacorje z italskeju kupu Sardiniska a z francojskeju kupu Korsika. Na pódpołdnju jo pśez Messinsku wuscynu zwězane z Ioniskim mórjom a na pódpołnocu jo zwězane z Ligurskim mórjom.
Tyrrenske mórjo ma maksimalnu dłymokosć wót 3840 metrow a płoń wót 231 000 kwadratnych kilometrow.


text:
Woody Allen
Woody Allen, po prowdźe Allan Stewart Königsberg (rodz. 1 grudńa 1935 we Nowym Jorku) - amerikański režyser, scynařysta, aktor, producynt a kůmpozytor žydowskigo pochodzyńo. Uwožany za twůrca nurtu "kůmedyje intelektualnyj" we filmje. Cuzamyn erbnyu 136 roztůmajtych nagrůd filmowych, we tym tři razy Uoskara. Kilkanośće razy mjou nůminacyje do Uoskara (13 rozůw ze scynarjuše). We 2002 na Festiwalu Filmowym we Cannes erbnyu "Palma Palm" za wybitne uośůngńyńco, kej drůgi we gešychće tygo festiwala, pů Ingmaře Bergmańe.
Pouno lista jygo filmůw idźe znejść we baźe IMDB.
[Sprowjej] Auskuplůngi


text:
Dwupuklato kamela
Dwupuklato kamela, inakszy baktryjůn (łać.: Camelus ferus) to je srogi parzistokopytny cyckocz, kery je dźiwokim zwjyrzym, co uůn żyje we strzodkowyj Azyji (Můngolijo a Chiny), atoli tyż jako chowny zwjyrz (Camelus bactrianus). Mo trocha rubszo budowa jak jednopuklato kamela (drůmedar), nale je myńszy atoli barzi kudłaty. Srogszo tajla dwupuklatych kamelůw żyje we ńywoli (przez 1,4 milijůna sztuk), nojsrogszo grupa dźiwokij gadźiny tygo gatůnku pomjyszkuje Pustyńa Gobi (ůng. 1000).
Dwupuklate kamele sům źelinożerne a przistosowane do żyćo na pjoskowym teryńe. Jejich futro chrůńi je uod źimna po ćmoku a uod gorkośći po jasnoku. We kłymbje majům uůne do 2 myjtrůw a jejich woga poradźi dolyźć do 725 kg. Poradzům strzimać bez wody bez pora dńůw, a ńyskorzi wyduldać jeji aże 120 litrůw naroz.


text:
Wichita
Wichita je najwjetše město w ameriskim staće Kansas a namaka so praktisce w geografiskim centrumje Zjednoćenych Statow. Město ma dźensa nimale poł miliona wobydlerjow. Klimat je tam najskerje kontinentalny – w zymje móže hustodosć jara zyma być, tola druhdy móže skerje ćopło a sucho być. W lěću je nimale přeco jara horco, husto nad 40 stopnjow. Na zbožo so pola Američanow praktisce wšudźe klimatizuje – w domach, w awtach, we wobchodach, na uniwersitach (Wichita ma tři uniwersity) a – wot njedawna – tež w zakładnych šulach. Wichita mjenuje so "powětrowe hłowne město swěta" w zmysle, zo je tam cyły rjad předewzaćow, kaž Boeing, Bombardier, Cessna, Learjet a tež jedyn projektowy běrow europskeho towarstwa Airbus.


text:
Wobrotnik
Wobrotnik je jedyn z dweju geografiskich šěrokostnikow, kotrajž so namakaj na 23°26'16" sewjerneje abo južneje šěriny a kotrajž staj hranicy za słónčnu čaru na zemi. Wobrotnikaj běžaj 2600 km sewjernje resp. južnje ekwatora. Mjezy wobrotnikomaj leža tropy, potajkim tute kónčiny zemje, kotrež buchu klimatisce wobwliwowane přez cenit słónca.
Přeco na dnju zawrota słónca (20./21. junija resp. 20./21. decembra) docpěje słónco na sewjernej resp. južnej połkuli při wobrotnikomaj cenit. Tuž steji słónco na najwyšim dypku a padorunje stejacy kij njeby ničo zaćěmnił. Zwonka tropow - na přikład w Europje - słónco ženje w ceniće njesteji.
Sewjerny wobrotnik rěka po codiakalnym znamju tež „wobrotnik raka“, južny wobrotnik wotpowědnje tomu „wobrotnik skalneho kozoła“.
Tropiske počasy - dešćowy a suchi čas - su wotwisny wot stejnišća słónca na njebju.


text:
Wobrotna šyrina
Wobrotna šyrina jo jadna z dweju geografiskeju šyrinoweju krejzowu, kótarejž se namakaj na 23°26'16" pódpołnocneje abo pódpołdnjoweje šyriny a kótarejž staj granicy za słyńcnu ceru na zemi. Wobrotnej šyrinje běža 2600 km pódpołnocnje resp. pódpołdnjowje ekwatora. Mjazy wobrotnyma šyrinoma laže tropy, pótakem toś te strony zemje, kótarež buchu klimatiski wobwliwowane pśez cenit słyńca.
Pśecej na dnju zawrośenja słyńca (20./21. junija resp. 20./21. decembra) dośěgnjo słyńco na pódpołnocnej resp. pódpołdnjowej połkuli pśi wobrotnej šyrinoma cenit. Toś stoj słyńco na nejwušem dypku a padorownje stojecy kij njeby nic zaśamnił. Zwenka tropow - na pśikład w Europje - słyńco ženje w ceniśe njestoj.
Pódpołnocna wobrotna šyrina rěka pó codiakalnem znamjenju teke „wobrotna šyrina raka“, pódpołdnjowa wobrotna šyrina wótpowědnje tomu „wobrotna šyrina Kózyrožka“.
Tropiske lětne case - dešćowy a suchy cas - su wótwisny wót stojnišća słyńca na njebju.


text:
Persišćina
Persišćina, fârsî - abo teke pârsî - jo indoeuropska rěc. Z darijšćinu, tádžikišćinu, pahlawšćinu, hazaragšćinu, dehwaršćinu, darwazšćinu, aimaqšćinu, džidšćinu, tatšćinu, bucharšćinu, luršćinu, kumzaršćinu a larišćinu słuša do krotkowjacorneje kupki irańskich rěcow. Jo jadnučka amtska rěc Iranskeje islamiskej republiki (pśez 66 milionow wobydlarjow) a jeje pódzajtšny dialekt, tj. daršćinu, powěda něźi dalšych 7 milionow wobydlarjow Afghanistana (5,6 mil.) - tu stej dwě drugej amtskej rěcy - a Pakistana (1 mil.). Źinsajšnej modernej persišćinje wjelgin pódobna jo teke tadźikišćina (jadnučka amtska rěc z něźi 6 mil. wobydlarjami Tadžikistana. Afghaniske a tadźikiske dialekty su archaiše a gramatiski bogatše nježli źinsajšna moderna irańska persišćina.
[wobźěłaś] Gramatika
Persišćina ma dwa numerusa, ale njama žeden genus, na rozdźěl wót stareje persišćiny.


text:
Zgodzocie sie sy mnom, pra? Pamiyntocie, co we Opolu, na tym wielgim konkursie na śpiywanie mielimy gryfnom babe ze Bytomia - Marte Król. Gryfno, ze lukatymi wosami na gowie, wylazła na ta bina, choby nojwiynkszo i nojmilejszo gwiazda ze jakigo seriala! A jak łona była łoblecono! Nie idzie ani tego wyłonacyć! A jak zaczła śpiywać, to yno my suchali i suchali... Potym szło sie yno radować i dziwać! Niekierym, ze zazdroszczynio, to i gibisy we gymbach dzwoniyły, jak jaki dzwon na kościele... Skiż tego, jo Ana, chyla gowa do samy ziymi i raduja sie.
A we Szombierkach, inszo baba ze Bytomia, tyż dowała nam radoś. To Sylwia Frątczak, kero na swoje rynce dostała ze Ligi Babów Nieobojyntnych miano - Bytomianka Wiosny 2012. To je tyż gryfno baba! Gryfno i do tego tako, kery sie durś co nowego chce srobić! Pomysłów mo pełno gowa - to prezes rugby we naszym mieście. Paczcie, to je radoś, to je radoś! Nie idzie nic wiyncy pedzieć, tyż chyla gowa do ziymi i raduja sie.
Wszyndzie baby i baby. A przeca chopy tyż som, i to som ważne, we naszym mieście! Mi sie zdo, co skiż tego, Marcin Hałaś naszkryfloł nowo książka „Alfabet bytomski". Idzie tam poczytać, to co wiymy, i to, co jeszcze nie wiymy. To tyż je radoś!
Roztomili, a co by my pedzieli, jak by te nasze bytomskie Nieobojyntyne Baby narychtowały same, tako ksionżka, yno ze samymi babami w pojśrodku? Przeca tych, kere majom miano: wiosny, lata, jesiyni i zimy momy już tela, co styknie, możno i na dwie ksionżki. To by my mieli dopiyro radoś! A potym srobiyli by my babski bytomski comber!
Paczcie tam jako i byćcie zdrowe.
ANA


text:
Ślůnski Stadjůn
Stadjůn Ślůnski - wjelofůnkcyjny stadjůn szportowy, rozlygowany na teryńy Wojewůdzkigo Parku Kultury i Wypoczynku (WPKiW) we Chorzowje (przi grańicy s Katowicůma) a admińistrowany bez jydnostka budżetowo ślůnskigo wojewůdztwa pode mjanym Wojewódzki Ośrodek Kultury i Sportu "Stadion Śląski w Chorzowie.
Je to uobjekt ůńiwersalny, bestůż můgům śe na ńim uodbywać szpile fusbalowe, zawody żużlowe, mityngi lekoatletyczne a muzyczne festy. Uod kwile uoddańo do użytku je to nojwjynkszo tyj zorty budowla na terytorjům Polski. Uod 1993 je uůn polskim nacyjowym sztadjůnym.


text:
Barbara Politaj
Comments
-
Moc radości w życiu mjyj
Kożdy dziyń we zdrowju żyj
Niych ci pszaje familijo
Dzisio niych s tobom wywijo
Wnusia niych łuciecha dowo
Wyna nigdy nie ustowo
Byś nom wjersze sztyjc pisała
Wjelko radość z tego mjała
O czym marzysz niych sie spełni
Cołki życi miłość i radość wypełni
Ulka
-
Wszystkigo nojlepszego Ci zyczymy.
100 lot w zdrowiu i szczynsciu.
Niych cie rodzina milosciom obdaruje
I wyna zawsze dopisuje
Toz na Twoj gyburstag szampana pijymy
I razym z tobom gyburstag obchodzymy
Za wszystko corobisz piyknie Ci dziynkuja
I pod tom sztrofkom sie podpisuja
Henry
-
W dniu Twojego święta, bądź mocno uśmiechnięta. Przyjmuj życzenia, prezenty, całusy. Baw się do rana, przytulaj do pana. Nie żałuj nigdy niczego, i bądź zawsze pewna swego.100 lot i na sucho Ci sie niy minie ,kusiolki…….
-
Dziś jest Basia Twoje wielkie świynto
Ło Twojim Abrahamie i jo pamiyntom
Skuli tego śla Ci gorkie życzynia
Zdrowio, szczyńścio, powodzynia
Niychej to,co Ci przinosi kupa radości
Zowdy na Twyj drodze gości
W miłości nigdy niy ustowej
I mocka serdeczności łod ludzi dostowej
No i oczywiście niyustajoncyj wyny
Tego Ci życza drogo Basiu na Twoje Urodziny
A na koniec jeszcze STO LOT! byś żyła
I sie nigdy, ale to niygdy niy zmiyniła.
-
Moji roztomiyli
Piyknie Wom dziynkuja
Za wszyske życzynia i ta piykno szkartka
Jak fajnie mieć kole siebie takich zocnych ludzi!!!
-
Baśko dużo zdrowia szcyńścia i weny twórczej pociechy z chopa dziecek i wnusi .A łojcowie wiedzieli jak Ci dać na miano bo to nie yno piykne miano ale taki nasze
Trackbacks
-
[...] Doloncz sie do zyczyn na linku: http://slonskogodka.com/Winszujymy/?p=439#comment-250 [...]


text:
Brytyjsko Kolůmbijo
Brytyjsko Kolůmbijo (ynglicko godka: British Columbia /bɹɪ.tɪʃ kə.lʌm.bi.ə/), BC (francusko godka: la Colombie-Britannique) je prowincyjo we Kanadźe, kero leży na zachodźe uůnygo państwa. Do kanadyjskij kůnfederacyje wźyli ja jako szůsto. Stolica Brytyjskij Kolůmbije je Victoria a ji nojwjynksze mjasto je Vancouver. We prowincyji půmjyszkuje 4 381 603 ludźůw[1], zaś ji wjyrch je 944 735 km².
Brytyjsko Kolůmbijo leży wele Pokojnygo Uoceana. Grańica mo uod půłnoce ze Alaskům, kero je stanym USA a tyż ze inkszymi prowincyjůma Kanady - Jukůnym a Půłnocno-Zachodńimi Terytoryjůma. Uode wschodu grańica mo ze prowincyjům Alberta a uod połedńo ze amerikańskymi stanůma Washington, Idaho a Montana. Teroźne grańice Brytyjskij Kolůmbije ustanowjyli we 1846, kedy podpisali uoregůńsko umołwa.
Przipisy
- ↑ Statistics Kanda. Canada's population estimates 2008-11-17. Dane ze dńa: 05.02.2009.


text:
Nahuatl (rěc)
Nahuatl [ˈnaː.wat͡ɬ] jo indiańska rěc z uto-actekiskeje rěcneje swójźby.
Nahuatl powěda 1 500 000 luźi w srjejźnej Americe, kótarež pśedewšym w mexikańskich zwězkowych statach Puebla, Veracruz, Hidalgo a Guerrero su žywe. Nejwětše su dwójorěcnje ze špańšćinu a Nahuatl wótrosli. Źinsajšny Nahuatl ma wjele narěcow.
[wobźěłaś] Fonologija
Nahuatl ma 15 konsonantiskich ale teke kuždy raz pěś krotkich a dłujkich wokaliskich fonemow.
Typiski za Nahuatl su substantiwy, kótarež se na „-tl“ skóńcyju, kaž na pś. Popocatepetl, Axolotl abo Metl (agawa), pśi comž se su „-tl“ we wjele źinsajšnych dialektach k „l“ abo „t“ wuwili.
[wobźěłaś] Konsonanty
[wobźěłaś] Wokale
[wobźěłaś] Pśizukowanje
Kužde Nahuatl-owe słowo se na pśedslědnej złožku pśizukujo. Jadnučke wuwześe jo wokatiw, kótaryž se na slědnej złožku pśizukujo.
Pśikład k wugronjenju:
Colhua Mēxihcah – [ˈkolwa meːˈʃiʔkaʔ]
[wobźěłaś] Gramatika, syntaksa
Nahuatl jo aglutinujuca, polysyntetiska rěc z wariabelnym słowoslědom, kótaryž se móžo mjaz PSO, POS a SPO pśeměnjuja.
Słowo znutśika Nahuatl-sady jo zwětšego z jadnogo abo wšakich prefiksow, cesto rozšyrjonego słownego zdonka a jadnogo abo wšakich sufiksow zestajone. Konjugacija se njewobrośuju jano pó subjekśe, ale teke – pódobnje kaž na pś. w Hungoršćinje abo w kečua – pó objekśe.
Pśikład: Nimitzittaz. – „Budu śi wiźeś.“ Toś ta sada wobstoj w Nahuatl z jadnučkego słowa, zestajone ze słownego zdonka itta („wiźeś“), prefiksa resp. prefiksowego subjekta ni – („ja“), prefiksowego objekta 2. wósoby mitz („śi“) a sufiksa z (futur), toś „Ja budu śi wiźeś.“
Pśez gromadu zastajenje wšakich słownych zdonkow a afiksow se mógu wjelgin dłujke słowa twóriś, kótarež w europskich rěcach pśez dłujke sady z wjele słowami zwuraznjaju. Tak se groni na pś. nehualmoyecastemojmolunijtzinutinemisquiöni (Tetelcingo-Nahuatl): "Wy cesći gódne cłowjeki byšćo pśiś a wam waše nose starcyś mógli, tak až kšawje, ale wopšawdu wy njejsćo to cynili[2]. Dla toś tych dłujkich słowow ale teke někotarych za Europejarjow njezwuconych zukowych kombinacijow (wósebnje wjelgin ceste tl) bu a jo rěc cesto ako zazdaśim „njedaś se wugroniś“ pomjenjowana. To se pak góźi na njeznaśe hynakšego, nic europskego rěcnego koncepta wótwóźiś.
Wažny charakteristikum rěcy Nahuatl jo rozeznawanje mjaz „pógibnymi“ a „njepógibnymi“ substantiwami. „Pógibne“ substantiwy pomjenjuju cłowjekow, zwěrjeta a někotare druge zapśimjeśa. Wše druge substantiwy su „njepógibne“ a njamaju žeden gramatiski plural. Mnogota se móžo how jano pśez doprědka sednjenje wót licbnikow resp. słowa huel („wjele“) zwuraznjaś, na pś. huel mitl („kleki, šypy“ abo pó słowje „wjele klek“).
Pluralowa kóńcowka móžo wjelgin rozdźělne byś, pśi comž eksistěrujo 8 rozdźělnych kóńcowkow.[3]
Někotare słowa zgubuju pśi twarjenju plurala drje singularow kóńcowku, pódwójuju pak pótom prědnu złožku, kaž na pś. ticitl („gójc“), titici („gójce“). Pśi někotarych słowach se kóńcowka z pódwójenju kombiněrowana, kaž na pś. citlalin („gwězda“), cicitlaltin („gwězdy“). Pśi wjele słowach na -tl, kótarež cłowjekow pomjeniju, se město togo kóńcowka -h wužywa, kaž na pś. Mexicatl („Mexikanaŕ“), Mexicah.[3]
W narěcach mógu wótchylajuce formy wustupowaś. Na pś. se jawi pótom město regularnego plurala wót calli („dom“): caltin („domy“) warianta calmeh.[3]
Na městnje pomocnych werbow a modalnych werbow se w Nahuatl substantiwy a adjektiwy kaž werby konjugěruju. W tśeśej wósobje (singular teke plural) wóstanjo substantiw njepśeměnjony. Pśikład:
pilli (princ, zemjan)
nipilli – Som princ (pó słowje „ja princ“)
tipilli – Sy princ („ty princ“)
pilli – Wón jo princ („wón princ“)
tipipiltin – Smy prince („my prince“)
anpipiltin – Sćo prince („wy prince“)
pipiltin – Wóni su prince („wóni prince“)
Wjele městnych mjenja w Mexiko kóńcy na -co, -pan abo -tlan. Pśi tom źo wó městno pokazujuce kóńcowki (lokatiwne sufikse) Nahuatl. Kóńcowka -tzinco, w městnych mjenjach źinsa zwětšego -cingo pisana, jo z Nahuatl-afiskowu -tzin (respektowa forma) a -co zestajona. Kóńcowka -tenanco (teke -tenango) wobstoj ze substantiwa tenāmitl, městna murja, a lokatiwnego sufiksa -co, póśěgujo se toś na něga wobtwarźone městno. Twórjenje z afiksow resp. zdonkow te- (wobsejźenje pokazujuce), nantli (maś) a -co (lokatiw) njejo dla notneje pozicije posesiwnego pronomena na zachopjeńka słowa móžne. Interpretacija, až toś te městne mjenja na stare bogowki abo Kněžnu Maria pokazuju, njejo togodla wobstawna.
Spócetne licbniki Nahuatl bazěruju kaž něga pśi wšych rěcach Srjejźneje Ameriki konsekwentnje na systemje na bazy dwaźastki. Źinsajšny źeń se su zwětšego licbniki wót 21 abo teke juž wót styrjoch abo pěśoch wótzabywali, tak až samo jadnorěcne zwětšego na Špańšćinje lice.
[wobźěłaś] Noty
- ↑ http://www.diputados.gob.mx/LeyesBiblio/pdf/257.pdf (špań.)
- ↑ SIL: A Long Word in Mösiehuali (Tetelcingo Nahuatl), http://www.sil.org/mexico/nahuatl/tetelcingo/14i-LongWord-nhg.htm
- ↑ 3,0 3,1 3,2 Kauderwelsch Band 179, Aztekisch (Nahuatl) Wort für Wort, 1. Auflage 2004, ISBN 3-89416-355-0, boki 24-25


text:
Bagdad
Wspůłrzyndne: 33°20' N 44°23' E
Bagdad (arabsko godka: بغداد = Baghdād) - stolica Iraku a jydne s nojwjynkszych mjast na Bliskim Wschodźe. Je rozlygowane na zachodńim brzygu Tygrysu. Zołożůny we 762 roku uod kalifa Al-Mansure s dynastyje Abbasydůw. S anfanga mjoł mjano Madinat as-Salam (Mjasto Pokoju), nale ńy utrzimało śe uůne dugo a mjasto przijyno mjano uod pobliskij dźydźiny. 10 lutygo 1258 zdobyte bez Můngołůw, srogo ućyrpjało a uostało fest zńiszczůne. Drugi roz Můngoły zdobůły Bagdad we 1401 roku. We 1534 przeloz pod panowańy Uotůmańskigo Imperjům. Uod anfanga istńyńo Iraku pozostowo jygo stolicům.


text:
Rzeszów
Rzeszów (łat. Resovia, ukr. PяшiB, jid. רײַשע) jo město w Pólskej a stolica podkarpackego wójewódstwa.
Rzeszów jo dostał měśćańske pšawo w lěśe 1354. W lěśe 1910 jo how bydliło 23 700, a w 2008 - 173.287 luźi[1]. Něnto jo to 23. město w Pólskej pó wobydlarstwje.
Město lažy pśi rěce Wisłok, na něga bagnitem terenje.
Pśez Rzeszów wjeźotej zeleznicowa cera wót Wrocławja a Krakowa k Ukrainskej a droga E40 wót Zgórjelca do Korczowej pla Ukrainskej. Wokoło lěta 2012 jo planěrowana awtodroga A4 (Drježdźany-Kijow).
W Rzeszowje su wuše šule, mjazy drugim Uniwersytet Rzeszowski a Politechnika Rzeszowska. Politechnika Rzeszowska jo jadna z dwěju wusokeju šulowu w Pólskej, źož móžoš wuknuś ako pilot za ciwilne lětarstwo.
Pśed drugu swětowu wójnu w Rzeszowje jo była wuwita industrija za wójsko. Jo se producěrowało kanuny a lětanišća. Něnto firma WSK "PZL-Rzeszów" producěrujo wšakorake produkty za lětarstwo, mjaz drugim motory za wójarske lětanišćo F-16, ako jadnučka firma mimo Zjadnośonych statow Ameriki.
Pla Rzeszowa lažy mjazynarodne lětanišćo Rzeszów-Jesionka. Wót njogo lěta do Londona mjazy drugim linija Ryanair.
Rzeszowske sportowe kluby su nejwěcej wuspěšne w volleyballu (muske mustwo Asseco Resovia Rzeszów). Kopańcowej kluba stej Stal Rzeszów a Resovia Rzeszów. Popularny jo speedway; stadion kluba ZKS Stal Rzeszów jo 395 m dłujki a jaden z nejdlejšych w Pólskej.
[wobźěłaś] Nožki
- ↑ 1,0 1,1 Ludność. Główny Urząd Statystyczny Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2008 r.) ISSN 1734-6118


text:
Elektronegatiwita jo chemiska kakosć, kótaraž wopisujo, kak mócnje atom elektrony we jadnej wězbje k sebje śěgnjo. Z diference elektronegatiwitow atomow w molekulu dajo se polarita wězby abo zwězanja zwěsćiś. Elektronegatiwita njamóžo se direktnje měriś, ale musy se z drugich atomowych abo molekulowych kakosćow woblicyś. Eksistěruju wšake metody za woblicenje, woblicone gódnoty pak jano tšošku wariěruju. Nejwěcej rozšyrjona jo metoda Paulinga. W periodowym systemje pśiběra elektronegatiwita z lěwego delnjego rožka do pšawego górnego rožka. Element z nejwětšeju elektronegatiwitu jo fluor (4,0) a element z nejmjeńšeju jo francium (0,7).
Periodowy system z gódnotami elektronegatiwity pó Paulingu:


text:
Piosenka Romana Kostki z tekstem Reginy Sobik „Nowe się rodzi ”
Nowe się rodzi – audio
Nagrody i publikacje
Śląski Kalendarz Katolicki „Z tej Ziemi ” a w nim parę wierszy Po Naszemu .
Oto jeden z nich
Jak to ptoszek budowoł gniozdo
Pojstrzodku liści na wysokim stromie,
jakiś ptok do sia gniozdko szykowoł,
bez przerwy świyrgoloł i lamyntowoł,
że niewygodno chałupa wybudowoł.
Że za wysoko na jego skrzidła,
że trocha ciasno do wielki rodziny,
i że somsiedzi za fest śpiywajom
jak chce se pospać we ranne godziny.
Wczas rano ruszoł szukać se chałupy,
polecioł nad woda gniozdo budować,
a tam je wilgotno do tego mokro,
to miejsce zaczyno go trocha nerwować.
Polecioł na wieś łokropnie wkurzony,
w zegrodzie zejrzoł ze trzi Agawy,
zbuduje gniozdo na samej szpicy
uwinie sie wartko, niy bydzie sprawy.
Łoj niy zazdroszcza pisklom tego ptoka,
tyn pomys je przeca cołkiym porombany,
wto dzisiej gniozdo buduje na ciyrniu
chyba jakiś gupek abo naprany.
Przeca tu idzie ło insze sprawy,
a z tym kożdy wielki mały sie zgodzi,
dopiyro tera doszoł ptok do tego,
że ło bezpieczyństwo tu sie rozchodzi.
Polecioł nazot do ciasnego gniozda,
bo niy ma jak to stare dobre śmieci,
tu je jego chałupa tu bydzie howoł
i uczoł życio prziszłe swoji dzieci.
R.SOBIK


text:
Afrika
Afrika – drugi podug wjyrchu kůntynynt na Źymi, mo 30,316 mln km² wjyrchu - 20,3% cołkowitygo wjyrchu lůndowygo Źymje. Půmjyszkuje go bezma 14% populacyji Źymji t.j. 920 mln ludźůw (2006). Przechodźi bez ńa połudńik 0°, uobadwa zwrotńiki, a tyż růwńik.
Je nojbjydńijszym kůntynyntym na źymskij kugli, dotkńyntym wjelůma plagůma, jak malaryjo a AIDS – a tyż placym, kaj nojwjynkszo tajla ludnośći ćerpi ńydożywjyńy abo nawet głůd.
Na půłnocy Afriki je rozlygowano nojsrogszo pustyńijo śwjata – Sahara, a na połedńu nojstarszo pustyńijo śwjata – Kalahari. Nojdali wysůńyntym na půłnoc půnktym Afryki je Bjoły Przilůndek (37°20' N), na połedńe Igelny Przilůndek (34°50' S), na wschůd Przilůndek Hafůn (51°29' E) a na zachůd Przilůndek Almadi, położůny na Půłwyspje Źylůnygo Przilůndka (17°33' W).
Nojwyższy wjyrch to wulkůn Kibo (5895 m.n.p.m.) we masywje Kilimandżaro. Nojdugszo rzeka to Ńil (6 671 km dugośći), a nojwjynksze jeźoro to Jeźoro Wiktorji (pow. 68,8 tyś. km²). Nojńiższy půnkt to depresyjo jeźora Assal (173 m p.p.m.). Śtrzedńo wysokość kůntynyntu wynośi 658 m. Nojgłymbsze je jeźoro Tangańika (1435 m). Nojwjynkszym půłwyspym we Africe je Sůmalijski Půłwysep. Nojwjynkszo wyspa Afriki to Madagaskar.


text:
Australijo
Australijo, Zwjůnzek Australijski - państwo uobejmujůnce couki kůntynynt australijski, ležůnce nad Uoceanym Indyjskym i Spokojnym. Je uůne šůste pod wzglyndym powjeřchńi państwym śwjata.
[Sprowjej] Pochodzyńy nazwy
Mjano Australijo uodnošůnce śe do kůntynyntu pochodźi uod uokreślyńo Terra Australis, kerygo užywali Ojropejčycy až do pouowy XVIII w. Je to uokreślyńy uaćińske i znočy: terra - źymja, australis - pouedńowy.
[Sprowjej] Připisy
- ↑ Dane šacůnkowe za CIA The World Factbook [1], World Gazetteer šacuje ličba mješkańcůw w 2007 roku na ůngyfer 20 985 000 [2]


text:
Radość życio-2
Wejrzyj-jak piyknie slońce świyci
Posuchej-jak piyknie ćwiyrko ptok
Widzisz-jak piyknie bawiom sie dzieci
Łobocz-jaki piykny flidru krzok.
Wejrzyj-jako po burzy gryfno tyncza
Posuchej-jak hopafedel w trowie gro
Widzisz-karlus biere lipsta za rynka
Łobocz-na pewno ji pieszczonek do.
Wejrzyj-jaki piykny świat jest w koło
Posuchej-śmiych dziecek co goniom motyla
Widzisz-tak tysionce lot już jest wysoło
Łobocz wszystko-bo to piykno chwila.
Życie niy yno ze sobom płaczki niesie
Naucz sie paczeć, korzystej z chwili
Wygoń kajś smutki i łośmiyj sie
A los zacznie sprzijać i życie umili.
Autor : Janina Żoch


text:
Safůna
Safůna, Safo, Sapfo (gr. Eaπφώ, uac. Sappho) – nojsuawńiyjšo půytka starožytny Grecyje s přeuůma VII a VI wjeka p.n.Kry., znoċno předstowićelka půyzyje liryčny (liryka eolsko).
Pochodźiůua s Mitelany na wyspje Lesbos. Bůua cerům Skamadrymanosa i Kleuis. Mjarkuje śe, iže pochodźiůua s arystokratyčny familije. Wydaua śe za zabranygo handlyřa. W čaśe breweryjůw na wyspje muśaua s ńyj uchodzować. Schrůńůua śe na Sycylyji, ńyskoři wroco nazod na Lesbos. Wedle powiarki uobmjyuowaua śe ńyščyńśliwjy w Faůńy i hopnůua ze skouy na wyspje Leukada.
Twůrčość (zawarto bez njům w 9 kśyngach) zachowaua śe we fragmyntach:
- Hymny do bogůw
- Pjyśńe wyselne
- Pjyśńe mjyuosne
- Pjyśńe do kamratek
Safůna wkludźyua wuosno mjara wjeršowo (strofa saficko). Bůua inspiracyjům dlo Katullusa, kery jedyn jeji wjerš přetuplikowou na uaćina, a na wjela zbjyrou szprymy. Do twůrčośćy Safůny nawjůnzywauo wjela půytůw starožytńich i teroźńich:
- Uowidjuš - List Safo do Faůna w Heroidy
- Maria Pawlikowska-Jasnorzewska - Růuzy do Safůny w Krystalizacyje


text:
Burkina Faso
Burkina Faso (fr.: (le) Burkina Faso) – państwo we Africe Zachodńij bez dostympu do mořa. Dowńij Gůrna Wolta (Republique du Haute-Volta), w 1984 prezydynt Thomas Sankara nadou mu nowe mjano, kere uoznačo "kraj prawych ludźi" w godkach mossi a diula, kere sům guůwnymi rdzynnymi godkůma kraju.
Burkina Faso, downo kolůńijo francusko, dostoua ńypodlygość we 1960 roku. Destabilizacyjo państwa w lotach 70. a 80. XX w. popředźiua wjelopartyjne wybory we wčesnych lotach 90.
Stolicům kraju je Wagadugu (Uouagadoůgou), mjanowane bez Burkińčykůw Úouaga.


text:
Mikołaj Koperńik
Mikouaj Koperńik (uać.: Nicolaus Copernicus Torinenis), (ur. 19 lutygo 1473 w Torůńu, zm. 24 maja 1543 we Frůmborku) – polski[1]. astrůnům, matymatyk, prawńik, ekůnůmista, stratyg, dochtůr, poeta, astrolůg, tuůmač, kancleř kapitůuy warmińskij uod 1511, kanůńik warmiński, scholastyk wrocuawski, duchowny katolicki.
Jygo nojwažńijšym dźeuem je De revolutionibus uorbium coelestium – Uo uobrotach sfer ńybjeskych (pracowou nad ńim w lotach 1515-1530, nale ukazouo śe dźepjyro w 1543 roku we Norymberdze naškryflane we uaćińskij godce)[2], w kerym uopisou heljocyntryčno wizyjo wšychśwjata we mańyra wystarčajůnco ščygůuowy, by můgua stać śe naukowo užytečno. Uůgošůno bes ńygo teorja heljocyntryzmu bůua nojwažńijša rewolucyjo naukowům w dźejach ludzkośći uod časůw starožytnych, mjanowanům ńykedy přewrotym koperńikańskym.
Przipisy
- ↑ Narodowość polskům podowo wjynkšość zdřuduůw, ńy ino polskych, m.in. Mjyndzynarodowa Ůńja Astrůnůmično a Encyclopedia Encarta Microsoftu. We tajli ńypolskych zdřuduůw padajům argůmynty za narodowośćům mjymjeckům, m.in. brak prac uopublikowanych we polskij godce při istńyńu prac Koperńika wydanych po mjymjecku a tyž mjymjecke pochodzyńy matki Koperńika
- ↑ Po prowdźe De revolutionibus – uo uobrotach. Drůgi čuůn tytůuy zostou dodany pod ajnflusym zastřežyń wysůńyntych bez cynzura kośćelno, coby ńy podkreślać ruchu uobrotowygo Źymi


text:
Krůl
Krůl – titel perzůny kero sprawuje nojwyższo władza w państwje uo ustroju můnarchicznym; władca zauobycz korůnowany we szpecjalnym uobrzyńdźe; nojpowszychńi wystympujůncy titel můnarszy.
Po czaśe, nadańy titla krůlewskigo chrześćijańskymu władcy połůnczůno zy namaszczyńym uod papjyża abo arcybiskupa. Insygńa krůlewske to korůna, berło, jabko. We toroźńich czasach krůlowje państw ojropejskich połńům jynoż fůnkcyje reprezyntacyjne a sům jedźińy symbolym mocletńich tradycyjůw państwowych, jak ntp. we Wjelgij Brytańiji abo Szwecyji. W krajach pozaojropejskych krůl mo znoczńy wjynkszo władza (l. b. Maroko, Jordańijo, Tajlandyjo). We ńykerych państwach sprawuje władza absolutno (Arabijo Saudyjsko).


text:
W noc wigilijną
Jest taki dzień nie podobny do innego.
Jest taka jedna noc co raduje każdego.
W noc wigilijną w blasku świec.
Melodia kolęd płynie w mroku.
Choinka lampkami wesoło migocz
310 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, swjynto noc, aniolowie, noc, gwiazda, betlejem, zlobek, dzieciontkoswienta, boze narodzenie
Śwjynto noc
Noc sie już zrobiła Gwjozdeczki blyskajóm Jozef i Maryja W Betlejym mjyjsca szukajóm Wszyndzi je ciasnota Do nich mjyjsca ni ma Co terozki pocznóm Jak już noc i cima Kajś tam kole
349 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, nocka, gwiazdki, dzien, czas, goni, kon, pyl, kopyta, czarna ton
Nocka
Nocka gwiazdki rozrzuciła
Niebo pięknie przystroiła
Dosiadła konia rączego
By zdążyć do dnia białego
Srebrny pył z pod kopyt idzie
Bo do dnia już coraz bliżej
Księżyc mruga w czarnej toni
Szybko
469 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, do spanio czas, sypjalka, sypialnia, noc, sen, okno, ciemno, cima, cmok, kopruch, komar, sen, spac, izba, duszno, duchota
Do spanio czas
We sypjalce już luftuja
Bo do spanio sie szykuja
Wjeczór pjykny chocioż buł
We izbje duchota móm
Łokna do korzón łotwarte
Ale dwjyrze sóm zawarte
Bo we izbje śwjatło ś
Latowo nocka
Gwiŏzdy ze miesiōnczkym
Na niebie blyckajōm
Kajś nad wielkim stŏwym
Żaby rechotajōm
Parno gorko nocka
Kopruch ciyngym brzyncy
Przi ôtwartym ôknie
Czowieka umyncy
Spać wtynczo
474 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, cudno ta noc, cudowna noc, gwiazdy, ksiezyc, mjesionczek, niebo, chmury, nocka, komar, kopruch, cma, mora, blask, migot, promyk, sen, snik, spac, lozko, wieczor
Cudno ta nocZ wjeczora pjyknegoZe dziónka gorkigoJo se dychnyć muszaNim do pryka ruszaChoć mory lotajómKopruchy bajsajómMje to nie szterujeKajś gwjozdka ślatujeNa niebje mjesiónczekNa szczybno mi mrug
478 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, latowy wjeczor, lato, slonko, zachod, noc, kopruch, komar, kollory, niebo, sloneczko, spac, pora, godka, rozmowa
Latowy wjeczórSłóneczko idzie ku zachodowiKajś kryje sie już za lasymNa niebje chmurki pływajómSzumne farby dowajómCichutko i bez wjaterkuPtoszki na strómach śpjywajómZ wjeczora ,jak to z wjeczoraŁuz
490 days ago
1 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, kwjotek paprocie, noc swjyntojansko, noc kupaly, sobotka, noc, kwiat, kwjeci, wjanki, winiuszki, ogyn, ziymja, woda, luft, powjetrze, ognisko, fojera, zabawa
Kwjotek paprocie
Nie lotej
za kwjotkym paprocie
za gwjozdkóm
co mjyni sie we złocie
Niy chciyj szczynścio
co blysknie
a potym kajś
we chmurach uwiśnie
Yno to co zdobydziesz
swojóm
490 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, noc swjyntojansko, sobotka, noc kupaly, kwiat paproci, wianki, ogniska, zabawa, niebo, cima, woda, ogien, powietrze, luft, ziemia, kwiaty, winiuszki, wience, chlopcy, dziewczyny, frelki, karlusy, paproc, las
Noc śwjyntojańsko Już nastała noc czyrwcowo Kożdo frela je gotowo Splyjź winiuszek z zielin ,kwjotków Dzikigo flidra,bylice,kamelków i polnych siyrotków Cołko noc potym buszować Przy
490 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, noc kupaly, ta noc, noc swjyntojansko, sobotka, wianki, woda, ogienpowietrze, luft, ziemia, ogniska, fojery, zabawa, kwiat paproci, blask, ksiezyc, noc, do rana
Ta noc Tako cudno je ta noc Przeca we ni wjelko moc Już kajś zakwito kwjotek paproci We blasku swojim cołki sie złoci Bajkowy kwjotek dycki szukany W śwjyntego Jóna fest wyglóndany We ta


text:
330 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, barborka patronka berkmonow, barborka patronka gornikow, dzien gornika, slonsk, po slonsku, po naszymu, tradycje, obyczaje, swieto, kopalnia, gruba, sztygar, sztajger, szleper, holdy
Barbórka - patrónka berkmónów
Barbórka śwjynto berkmónóm dano
Patrónka jejich fest miłowano
Na kożdej grubje stoji w cechowni
I łopatruje sie nimi tera jako było ji downi
I jeji pszoc
489 days ago
2 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, mojimu tatowi, dzien ojca, swieto, prezenty, geszynki, zyczenia, kwiaty, kwjotki, puket, dziubki, calusy, kusiki, winszowani, rzykac, dzieci, familijo, rodzina, radosc
Mojimu tatowi,,Pójda jo se chyba Na grób powinszować A bardzi porzykać I kwjotki darować Zaśwjycić lampeczka Klynknyć na kolana Z łoka leci krapeczka Mokro płaczka mało Po licach sie
NASZE DZIECIOCZKINasze kochaneRojberki aniołkiDzisioj te ŚwiyntoGwizdajom piszczołkiBalony i brałzyTorty zisteczkiGyszynków mockaŚmiychu trzi beczkiŁojcowie omki Opy i ciotkiŚlom wom kusinkiW tyn dzio
Starki śwjyntujómCzy to babcia starka omakożdo przyjmuje dzisiownuków w dómaWnuki sie pozlatowalii ci wjelcy i ci maliWszyjscy starkóm winszujóma starzyki sie dziwujómbo już by jim sie tyż chciałoby s


text:
Wladimir Nabokow
Wladimir Wladimirowicz Nabokow (rus.: Bлaди́Mиp Bлaди́MиpoBич HaбókoB, yng.: Vladimir Vladimirovich Nabokov; rodz. 22 aprila 1889 we Pejtersburgu, um. 2 lipjyńa 1977 we Montreux, Szwajcaryjo) bůł wjelogodkowy ruski dichter. Naszrajbowoł piyrsze dziywiyńć růmanůw po rusku, a niyskorzi stoł sie pojstrzůdnorodowym majstrym angelskij prozy. Krům tego bůły interesantne do ńigo yntomologijo a szachy.
Lolita Nabokowa (pisano we 1955 je jedna ze nojbarzi znůmych ksiůnżek na świecie, je tam mocka słownych grůw. Do kupy napisoł 18 růmanůw a nowelůw, trzi dramaty a mocka gydichtůw. Przetůmaczoł tyż pora kśůnżek.


text:
354 days ago
1 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, jak abraham to swjyntowac, urodziny, geburstag, sto lat, szampan, toast, dorta, tort, goscina, uroczystosc
wiersze urodzinowe
Jak Abraham to śwjyntować Teresa sie dzisio raduje Z tej radości podskakuje Bo pół wjeku przeleciało Jak na tyn śwjat sie sam dostało A to twardo baba je W łochraniarza bawi sie I
wiersze urodzinowe
Marichen śwjyntuje
Nasza Marichen dzisio śwjyntujeSwój geburstag fajerujeZisty,kołocz,tortynsznikiWszysko dostanóm wjesiadnikiBo jodło na gościna moJeszcze kaweczka ku tymu doI s
401 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, tilka, urodziny, geburstag, sto lot, zyczynia, toast, goscie, szampan, tort
Sławka śwjyntuje
Sławka dzisio sie radujeBo ji kożdy powinszujeUrodziny przeca moTuż po jednym wypić doJuż 60 lot skończyłaAle w ni je wjelko siłaZe wszyskim se rady doPoszpasuje ,że ho hoPaulink
401 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, tilka, urodziny, geburstag, sto lot, zyczynia, toast, goscie, szampan, tort
wiersze urodzinowe
Szejśdziesiontka Aniele
Dużo uśmjychu mało starości Niych w serduszku Aniele gości Co by pociecha ze wszyskich była Co by żałoś cie nie tropiła Pjycz zisty ,krepl
401 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, tilka, urodziny, geburstag, sto lot, zyczynia, toast, goscie, szampan, tort
wiersze urodzinowe
Tilka Przeżyłaś już 70 lot Kjej ci slecioł tyn żywot A choć tela lot minyło Tyś wyzgerno jak kjeś było Dziołchy żeś dwje wychowała Jedna yno sie wydała Drugo Ponbóczkowi psz
Leszczyna
Łorzeszyna sie uwijo koniec marca ukwiycono Czosym sie z przimrozkym mijo toż w owocu pokrziwdzono Lyski dobre z końcym września som niy targej zbiyrej z ziymi Trzimej w suchym niy we


text:
277 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, starka i starzik, dzien babci, babcia, oma, opa, dziadek, dzien dziadka, kwiaty, radosc, wnuki, familijo, rodzina
Starka i starzik
Dzisio starka śwjynto majóm A kjej jo?-starzik sie pytajóm A my na to jim powjymy Przeca łobu wóm pszajymy Łoba żeście nas hulali Łoba dycki pjastowali A kjej mama ch
Starki śwjyntujómCzy to babcia starka omakożdo przyjmuje dzisiownuków w dómaWnuki sie pozlatowalii ci wjelcy i ci maliWszyjscy starkóm winszujóma starzyki sie dziwujómbo już by jim sie tyż chciałoby s
Te zdjyncie jest zrobione tyz na poczontku 50 lot zeszlego wieku, bo pamiyntom te wszystke bajtle, z kerymi sie bawiolach w piosku na placu i lotalach z niymi po zogrodzie. Bo bajtle od wszystkich uj
Szejśdziesiontka Aniele
Dużo uśmjychu mało starości Niych w serduszku Aniele gości Co by pociecha ze wszyskich była Co by żałoś cie nie tropiła Pjycz zisty ,kreple zawsze z radościom A potym dowej z
Opa
Kożdy Opa mo rod wnuki
pszaje im i loda kupi.
Wnuka uczy młotkym kłupać,
śrubokryntym szruby wkryncać.
Wnuczce bojki opowiado,
i zepsute lalki sprawio,
Na kole na szpacyr biere
z autym do
w przeczkolu na śwjyncie
łod starków,babciów....
Śwjynto babciów i starków
Babciu omo starko
Co jo wóm też dóm ?
Jedne serce yno móm
Jako jo go se podziela ?
Tak se myśla.....
P


text:
329 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, tydziyn berkmona, gruba, kopalnia, robota, szychta, dniowka, gornicy, gruba, szola, winda
Tydziyń berkmóna
Kjej dziynnie rano na szychta stowosz
swoji babeczce dziubeczka dowosz
Łóna krajiczki ciebje pakuje
szczynśliwej szychty - tak ci winszuje
Tam już na grubje na cia czekajóm
wa
405 days ago
1 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, jesiynno robota, pole, rola, jesien, kapusta, jarzyny, ziemniaki, orka, wykopki, plot, dobytek, ludzie, beczka
Jesiynno robota Pusto robi sie na polach Gospodorz łorze swoja rola Kopjóm już zimjoki Zbjyrajóm i małe pómpeloki Kaj pojrzysz robota wre Bo to jesiyń praje je S pola wszysko trza pochować Co
469 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, robota w tako duchota, plewic, plyc, dwor, ogrod, zegroda, kwiaty, kwjeci, kwjotki, trowa, sloneczko, wor, hyc, upal, skwar, duszno, lato, odpoczynek, woda, niebo, pogoda, sloneczko, cien, pot, wieczor, praca, robota
Robota w tako duchota
Już łod rana słónko grzeje
Dyć to lato przeca je
Tera mi sie fajnie pleje
A w połednie skryja sie
Kaj we ciyniu sie usiedna
I podychóm trocha se
Możno sie i kaj co wetna
478 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, wihajster, narzedzie, robota, majstrowac, naprawa, auto, majster, sztift, uczen, kurde bele, szlałbyncyjer, klamoy
Wihajster
Dej mi Antek tyn wihajster
Byda łónaczół nim przy ałcie
Bo sie sam cosik spjeprzyło
Wihajstra by mi trza było
Wybałuszół Antek łoczy
Bo łon wcale nie zaskoczół
Nie stój Ant
Przed śwjyntamiMamulka zawsze mi godała co bych na śwjynta w doma czysto mjała Co by marasu nikaj nie było i choróbsko sie nie przywinyło Trza mjeć wszyndzi powychraniane łokna popucowane , czyst
Ni ma czasu
Ni ma czasu na gupoty Trza sie chytać zajś roboty Bo sztyjc je cojś do zrobjynio Chocioż robisz,nic sie nie zmjynio Czy sie koci a robota? Przeca sraniałach w sobota ! T
Już po feryjach
Już feryje sie skóńczyły
I do szkoły trza by gnać
Roczek minie,wartko sleci
I feryje bydóm zajś
Kjery robi do roboty
Chocioż ni mo sie łochoty
Bo tera sie łodpoczywoł
Ji robota be.
Dużo roboty~~~~~~~~~Ni ma czasu siedzieć w dómaRoboty móm do pjedrónaCzego sie tu chycić teraJak tu tego je za wjelaWszyndy trza by cosik zrobićNi ma nad czym sie sam głowićI na dworze i w chałupjeWsz
Irma - do roboty !
Poszła Irma do roboty
Chciała zarobić pora złoty
Pokupić mazidła chciała
A piniyndzy sztyjc ni mjała
Pora dni już tak deptała
Ło wypłacie sztyjc myślała
Chocioż dopjyro zaczyna
Sobota
Jak przyłazi ta sobota
To jo zawsze móm robota
Czasu ni ma na siedzyni
Yno te robjyni i robjyni
Trza se kurze wszyndy ściyrać
I delówki powyciyrać
Śmjeci pochyać łodku


text:
243 days ago
1 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, slonski dom w necie, dwa lata, geburstag, urodziny, slazacy, slonzoki, po naszymu, po slasku, silesia, slask, rocznica, kamraty, przyjaciele, dom, rodzina, domownicy
Ślónski Dóm w necie
Tak przelecioł wartko czas
Kożdy starszy już je s nas
Nic se s tego nie robjymy
W Ślónskim Dómje se piszymy
Na tych naszych stronkach w necie
Co jich widać w wjelkim
434 days ago
1 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, pjykne chwile, spotkani, albatros, kamraty, przyjaciele, biesiada, muzyka, po slonsku, slonsk, slask, silesia, karlus, ameryka, serce, lezka, placzka, radosc, kolocz slonski, kawa, spotkanie, fajer
Pjykne chwilePjykne chwile już za namiTo tyn fajer s kamratamiCo po śwjecie rozciepaniPrzyjechali na spotkaniMoc łuścisków i kusioliJedyn s drugim sie pośmjoliW sercu radoś kożdy mjołHum
440 days ago
1 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, fajer nad stawym, ras, fajer, festyn, zabawa, radosc, kamraty, ludzie, przyjaciele, slonsk, slask, silesia, po naszymu, po slonsku, ognisko, fojera, wuszty, kolocz, staw, kopruch, muzyczka, taniec, dom, chalpa, rodzina, familijo, wieczor
Fajer nad stawym
Latowo dzisio sobota
Już je skóńczóno robota
Choć chmurek sie nazbjyrało
Chyba nie bydzie padało
Fajer sie mi szykuje
Chłopek sie już rychtuje
Jo zaro byda gotowo
Yn
Kej sie trefiymy?
Kej sie trefiymy na "Ślōnski Gŏdce" Kej ruszy nasze szkryflanie Kej fajnych ludzi nōm przybydzie Kej no kej to nastanie? Myśla że styknie że ktoś sam kliknie Myśla że tymat tyż
15 07 - Świynto Ślōnski Fany Serce warcij bije W świynto naszyj fany Żōłto modre farby We duszy fanfary Nasza fana ślōnsko Furgo już we ôknie Słōnko ji przigrzywo Już nōm niy zamoknie Barbara Po
EPITAFIA
Gripie
Czosnek, miod ,cytryna,
poległy jom w ziymia. *¨¨*¤.¸¤*¨¨*¤.¸¤*¨¨*¤.¸¤*
Wisielec
Łobiesioł sie na bindrze
jeszcze boł w cylindrze.
*¨¨*¤.¸¤*¨¨*¤.¸¤*¨¨*¤.¸¤*
Sprzont
477 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, kjej bych mjała moc, sila, slonsk, po naszymu, po slonsku, silesia, kamrat, hanys, gorol, godka, mowa, ojcowizna, czorno ziymja, chalpa, dom, chlyb, pszoc, kochac
Kjej bych mjała mocKjej bych poradziłaKjej bych ta moc mjałaTo colutki ŚlónzekBych sam skuplowałaKamrat do kamrataHanys do GorolaŻodyn by nie padołJo to wszysko smolaRazym na tym ŚlónskuPrzeca s
Narrator
Blokli fikcjo fest przebrzidło
Z tego konta uż niy mrugo
Yno co jim z tego prziszło
Kej z inkszego konta bluko
Spadli zaś na sztyry łapy
Kajś na forach fest pyskujom
Post łoszkliwy ze szpyndl
Dziyń Ôjca!
Momy dzisioj wielke świyntoTo Dziyń Ôjca fto pamiynto?Wszyskim ,fatrom ôjcom,tatomTym z wosami i tym z glacomModym ,starym powiym tela:Życza wŏm mocka weselaCoby dziecka wŏs kochałyCoby zŏ


text:
w dniu 11 maja 2012r w Zespole Szkół nr 6 w Rybniku odbył się finał konkursu Mój Bohater książkowy .Zostało nagrodzonych 9 prac z tematu poezja i plastyka .Ja i p.Janina Dąbrowska poetka z Rybnika jako goście zaproszeni opowiadaliśmy o swojej twórczości.Atmosfera była naprawdę wspaniała a to dzięki organizatorkom .
Finał Konkursu MÓJ BOHATER KSIĄŻKOWY
Link do ksionzki….
Witom,
No i prziszedl czas publikacji naszyj piyrszyj ksionzki napisanyj przez Maria Kostrzewa pod tytulym : ” Co w sercu śpjywo ..Co w duszy mi gro”. Chcieli by my podziynkowac autorce za mozolno i ciynzko robota nad tom ksionzkom, zwlaszcza ze jest wydano w nowym i calkiym inkszym programie co wymagalo od autorki dodatkowyj roboty. Jednak po przejzyniu i zatwierdzyniu mogymy powiedziec ze warto bylo. Pani Maria Kostrzewa niy ino stanyla na poziomie tego wielkigo zadanio ale za jyj poradom pomogla nom we budowie, funkcjonalnosci i wyglondzie tyj ksionzki za co ji piyknie dziynkujymy. Warto tyz dodac ze za zgodom autorki ksionzka ta jest dostympno we formacie PDF dlo kozdyj szkoly na calym swiecie. Styknie ze napiszom do nos i zaroz im ta ksionzka poslymy.Wiyncyj na tyn tymat jest w dziale „SlonskoGodka we szkole”. Chcieli my tyz podziynkowac naszym partnerom medialnym bez ktorych reklama tyj ksionzki niy bylaby tako owocno.
A som to: Fojerman, Radio Slonske-Muszketery, Radio Bercik-Silesia, Slonskieradio HitMix, SlaskieRadio, Radio Radiolka
Dziynki naszym medialnym sponsorom jestesmy w stanie przedstawic ta ksionzka ogromnyj liczbie sluchaczy i czytelnikow. Toz proszymy zaglondnijcie tyz na ich strony jako ze SlonskoGodka wspiyro tych co wspiyrajom nasza slonsko godka a o tym przeciyz jest nasza nowo ksionzka. Zaproszom wszystkich do czytanio i podawanio linka dali do swojich znajomych, przijaciol i rodziny. A jak tyz chcesz zostac partnerym medialnym to styknie ze dodosz link do tyj ksionzki na swoji stronie abo bloga i dosz nom znac a my umieszczymy link zworotny. Dziynkujymy.
Link do ksionzki :
Co w sercu śpjywo ..Co w duszy mi gro
OGLOSZOMY
!!! Witom i OGLOSZOM !!!
25-go listopada na stonie
www.SlonskoGodka.com
zostanie zaprezyntowano nasza piyrszo elektronicznie
wydano ksionzka.
Autorym jest Maria Kostrzewa.
Zaproszom wszystkich na nasze strony.
Dziynkuja Marichen za zaufanie, wytrwalosc i
pomoc przi sklodaniu.
A wszystkim zycza przijymnego czytanio.
25-11-2011 startujymy !!!
Publikacje
Nowo wydana książka „Gimnazjalisto po prostu gotuj” z przepisami miejscowych mieszkańców jako wspólne dzieło nauczycieli i uczniów miejscowego Gimnazjum w w nim moje wierszyki w gwarze
Na Tusty czwortek
Ludzie, ludzie czwortek momy,
nie tyn zwykły ale tusty,
baby piekom fory krepli
na bok idom dzisiej woszty.
Kaj yno sie niy łobejrzisz
coż to sie wyrobio w świecie,
tam sie do nas kreple śmiejom
czy w cukierni czy markecie.
Rozmajite zorty kuszom
ze pudingiym z marmeladom,
do wyboru do koloru
jydzcie kreple jo wom padom.
Bo we środa popielcowo,
krepla już niy dostaniecie
yno chlyb ze suchom skorkom
szolkom wody popijecie.
Rechtor to tyż człowiek
Za wszystki utropy
s naszymi dzieckami
noleży się kawa
i pukiet s kwiotkami
Szekulada uśmiych
tyż mieć nie zawadzi
a s ciynżkom robotom
Rechtor se poradzi
Na Barborka
Kej piwo ,golonko
kusi podniebiyni
żodyn berkmon w jodle
tradycji niy zmiyni
Na styczeń
Po świyntach i Sylwku
przybyło Ci wogi
toż trza sie za siebie
wzionć kamracie drogi
Placki czy grochowka
tyż czasym być mogom
jak umiar zachowiesz
żołonku niy szkodzom
Luty Walentynki
Kedy Wom do szczyńścio
tak niewiela trzeba
kawa szpajza w gymbie
smacznym konskiym nieba
Marzec
Goronczka Cie biere
trzepie Tobom zima
nojlepszy lyk przeca
wodzionka,citryna
Kwiecień
Ze świynconym bajtel
do kościoła idzie
baranki, mazurki
jod bez świynta bydzie
Maj
Na mamulki świynto
maj flidrym rozkwito
syrnikiym i kuskiym
bajtel jom prziwito
Czerwiec
Na tym naszym Ślonsku
już tak dziołchy majom
że kluski na łobiod
niedzielny kulajom
zołza z roladami
smakiym, woniom kusi
i modro kapusta
kero tyż być musi
Lipiec
Na feryje i wywczasy
nasze dziecka wyjyżdżajom
żeby troszka prziszporować
zaciyrka Łojce jodajom
Sierpień
Dożinki za pasym
a na dworze hyc
baby do roboty
kołocze trza piyc
Wrzesień
We wrześniu na polu
je roboty wiela
toż bez tydziyń Ajntof
maszkiety w niedziela
Październik
Sypnął nom Październik
we lesie grzibami
toż zbiyrej ich zbiyrej
cołkimi wiadrami
Bydzie do smażynio
i na zupa też
suszone smażone
wiela yno chcesz
Listopad
Jesiyń uślimtano i zima na dworze
na rozgrzoci yno gorki żur pomoże
taki ślonski s wosztym jak starka warzyli
no bo przeca Łoni w tym nojlepsi byli.
I jeszcze Wom powiym to tak w tajymnicy
na tyn przepis starki kożdo wnuczka liczy
Kiej goniorz we lesie
to wiela niy trzeba
styknie bigos krupniok
s suchom sznitom chleba
Grudzień
W kuchni przed Wilijom
je roboty mocka
trza karpia usmarzić
i nawarzić moczka
W ślonski famijiji
tradycjo rzecz świynto
toż tyż ło makowce
żoneczka pamiynto
Strażacy
Nasi fojermani znani som ze tego
że swojskom grochowkom czynstujom kożdego
i godajom ludzie kaj yno zondziecie
że ta Jich grochowa je nojlepszo w świecie
Lokale
Kucharki w lokalach ło żołondki dbajom
i jak yno mogom gościom dogodzajom
Przeca to warzynio uczyła Jich Oma
toż goście się czujom jak by byli doma
A jak zrobiom ciasto i ślonski łobiady
żodyn cudzy kuchorz nie dowo im rady
„Zajazd u Danusi” mo swoja renoma
tu jedzyni taki jaki mosz we doma,
toż stoń tu na kwila wlyjź tyż do pojstrzodka
jak obejrzisz dania chyci Ci dech, godka .
yno się zastanów czy weźniesz schabowy
czy możno rolada czy sznecel wieprzowy
bo sama „Danusia”znano je ze tego
że nie puści w rajza klijynta głodnego .
Na farze
Kucharka na farze warzyniu rozumi
toż łobiod z niczego wartko zrobić umi
co dziń coś inszego pichci warzi piecze
a wszystko tak dobre że aż ślinka ciecze
Regina Sobik


text:
RymyTak lekko ze serca we strofy wpisane W imię przyjaźni na papier przelane Jak kwiaty , motyle tej pięknej ziemi Rym delikatny na kartkach sie mieni W imię miłości to rymy gorące Tetniące życiem jak
MY
Ze ślōnskigo my som strōma Kaj korzyń głymboko w ziymi Wiater nŏs niy urwie przeca Dyć sie dobrym ôsłoniymy Nŏs niy złomie żodyn iptoń Bo w ślōnskości naszo siyła Ślōnsko ziymia życie dała Tukej do
Życie bez przyjociela, łokropno mynka Niy mieć bliskego to straszno udrynka Jak mosz fajer to przidzie familijo Życzom Ci szczynścio co z prowdom sie mijo Nażerom sie, łopijom, toni gyszynk Ci da
400 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, zycie przemija jak pory roku, czas, ziemia, niebo, przemijanie, mieszkanie, dom, zywot, lata, pory roku, dziecinstwo, mlodosc, umyka, odpoczynek, smutki, radosci, dzieci, rodzina
Życie przemija jak pory roku
Kiedy nastaje jesieńŚwiat barwy swoje zmieniaWokół wygląda inaczejPo lecie zostają wspomnieniaWspomnienia jak pięknie byłoCoś przeminęło, już się skończyłoDumam tak sobi
429 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, wstaje dzień, sloneczko, wschod, rosa, dywan, platki roz, krople, gwiazdy, promyk, wstega, szlajfa, trawa
Wstaje dzień
Słonko wschodzi tam na wschodzieNowy dzionek wstaje jużZiemia budzi się ze snuRosa lśni na płatkach różZ kropli rosy dywan srebrnyRozłożony pośród trawNiby mgiełka,taki z
Kej sie trefiymy?
Kej sie trefiymy na "Ślōnski Gŏdce" Kej ruszy nasze szkryflanie Kej fajnych ludzi nōm przybydzie Kej no kej to nastanie? Myśla że styknie że ktoś sam kliknie Myśla że tymat tyż
455 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, ulicha, ulewa, deszcz, pogoda, niebo, chmury, woda, potop, mokro, pola, lasy, domy
Ulicha
Słóneczko już wyśwjyciło
Pjyknie wszyndzi sie zrobiło
Naroz chmury skonś sie wźyny
I s ulichóm przywaliły
Cima,mrok sie sam rozcióngo
Wody ziymja już nie wcióngo
Przebjyrajóm fest krzykopy
We
469 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, szkoda dnia, dzien, rano, sloneczko, promyki, ptoszki, ptaszki, niebo, okno, pogoda, grzeje, cudno pogoda, spac, sen, lozko, prykol, bety
Szkoda dnia
Słóneczko mje łobudziło
Promyczki bez łokno ciepnyło
Po liczkach mje pogłoskało
Pjykny dziónek zwjastowało
Za łoknym ptoszki śpjywajóm
Do stowanio już wołajóm
Stować!nie sp
472 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, ale hyca, goraco, upal, wor, skwar, lato, woda, sloneczko, grzoc, promyki, wakacje, hut, kapelusz, pic, pragnienie, suszy, slabota, duchota
Ale hyca
Co za hyca
i duchota
Jo sie sztyjc sam
yno poca
Choby w pjekaroku
grzeje
A wjaterek nic
nie wjeje
Skwarzy słónko
nałokoło
Jo chca wody !
kożdy woło
Bo je hyca
i fest suszy
Kje
474 days ago
0 comments
Categories:
Urszula Oslislok
Tags:
slonskogodka, slonskidom, urszula oslislok, cudno ta noc, cudowna noc, gwiazdy, ksiezyc, mjesionczek, niebo, chmury, nocka, komar, kopruch, cma, mora, blask, migot, promyk, sen, snik, spac, lozko, wieczor
Cudno ta nocZ wjeczora pjyknegoZe dziónka gorkigoJo se dychnyć muszaNim do pryka ruszaChoć mory lotajómKopruchy bajsajómMje to nie szterujeKajś gwjozdka ślatujeNa niebje mjesiónczekNa szczybno mi mrug


text:
MY
Ze ślōnskigo my som strōma Kaj korzyń głymboko w ziymi Wiater nŏs niy urwie przeca Dyć sie dobrym ôsłoniymy Nŏs niy złomie żodyn iptoń Bo w ślōnskości naszo siyła Ślōnsko ziymia życie dała Tukej do
Te zdjyncie pokazuje Diamyntowe Gody od mojich Starzikow i colko Jejich rodzina: cery z chopami, synkow z babami, wnuki i prawnuki. Jo pamiyntom blank dobrze jak my fajrowali te 60 lot po weselu. Bol
Tukej stojom wszyscy przed Kosciolym Sw. Antoniego we Gliwicach, po mszy. Pamiyntom, zech tam bola, ale na zdjynciu mie niy widac, niy wiym, kaj sie straciolach. Tukej jest colko rodzina, moje ciotki


text:
Egzorta Jesiyni
Bezma świat cołki
Farbami sie miyni
Idzie jesiyń złoto
Już wyłazi z siyni
Latowo paniczka
Zbiyro swoji graczki
Na jyj gryfnych licach
Z żolu lecōm płaczki
Zrob mi plac niy ślim
FICINUS - Dziyń Dziecka Na Ficinusie cwergi lotajom bo to Dziyń Dziecka przeca niy bajom Kajś przi przedszkolu a możno w polu Ciga dosiadły pieśniczki śpiywajom Loce se ciga z cwergami na puklu Na koż
Ni ma czasu
Ni ma czasu na gupoty Trza sie chytać zajś roboty Bo sztyjc je cojś do zrobjynio Chocioż robisz,nic sie nie zmjynio Czy sie koci a robota? Przeca sraniałach w sobota ! T