text:
Publikacija je z rjadu YOUCAT, wo přełožk z němčiny je so Herta Delanowa postarała.
▶ Nowy šef za LND
2. měrca podpisa Załožba za serbski lud dźěłowe zrěčenje z nowym jednaćelom Ludoweho nakładnistwa Domowina Symanom Pětrom Cyžom w Smolerjec kniharni w Budyšinje. Cyž budźe wot junija šesty nawoda 1958 załoženeho nakładnistwa a wukonja dźěło najprjedy na pjeć lět. Rodźeny 1977 słuša wón do přichodneje generacije serbskich intelektualnych. Wón změje so wužadanju stajić, serbskej literaturje a nowinarstwu puć do přichoda rubać. Do toho dźěłaše we wjednistwje agentury Pioneer Communications w Berlinje.Marka Maćijowa Foto: archiw LND, Maćij Bulank
▶ Serbske blido w Chóśebuzu
Žeńske ze slěpjańskeje wósady su byli 4. měrca gósći Serbskego blida Serbskego muzeja w chóśebuskem měsćańskem muzeju. Z Edith Pjeńkoweju z Rownego su se rozgranjali wó jeje angažemenśe za wuchowanje jsow pśed wótbagrowanim a wó konfliktach, kótarež to pśinjaso. Dalej jo Pjeńkowa powědała wó pśiroźe swójich domacnych stron, z kótarejuž jo dłymoko zwězana. Stefanie Bierholdtec a Marita Kavelmannowa stej pśedstajiłej jatšowne spiwanje w slěpjańskej wósaźe.
W Sakskim zastupnistwje, w domje Łužiskeho seminara w Praze wotměwa so tuchwilu wustajeńca »Wukładne wokno II: Zapopadnjene wokomiki. Fotografije ze Sakskeje a Łužicy«. Je to kooperacija z wuměłskim fondsom statneje wuměłskeje zběrki Sakskeje. Přehladka nawjazuje na w Zhorjelcu přewjedźenej wustajeńcy »We wokomiku. Fotografije ze Sakskeje a Łužicy« z lětow 2017/2018. Kaž nawodnica wuměłskeho fondsa Silke Wagler zdźěli, je to dobra składnosć, někotre ze 36.000 objektow, kotryž fonds wobsedźi, pokazać a tak wuměłstwo zjawnje spřistupnjeć, wšako nimaja žane swójske rumnosće za wustajeńcy. Při tym leži ćežišćo w Praze pokazanych twórbow na fotografiji z powědacymi wobrazowymi sujetami a saha wot dokumentariskich fotow přez portrety hač k inscenowanej fotografiji.
Minjeny měsac je basnik a narodny prócowar Benedikt Dyrlich swjećił swoje sydomdźesaćiny. Jeho žiwjenski puć hač k jubilejej njebě płony, bě skerje kamjenjaty. Husto je dyrbjał njesměrnje wojować, zo móhł jón dale kročić, dokelž jemu kamjenje do puća walichu, kaž to Dyrlichowa awtobiografija »Doma we wućekach«, wušła 2018/2019 w dwěmaj zwjazkomaj, nazornje dokumentuje. Z trajnym bojowniskim duchom je so za přichod serbstwa, serbskeje literatury a serbskeho wuměłstwa zasadźował, po přewróće 1989/90 wosebje tež za njewotwisnosć medijow a demokratiju w Serbach – a je při tym njerědko njehnadu žnjał. Jeho awtobiografija pak tež znazornja, zo njebě samotny bojownik, zo je wojował bok po boku z druhimi.
Jedna z nich je Marka Maćijowa, kotraž přewodźowaše jako lektorka Dyrlichowy literarny puć. Jako jednaćelka LND steješe z nim často w zhromadnym boju přećiwo pospytam, samostatnosć serbskeho nakładnistwa podrywać, kaž sćěhowace wujimki z 2. zwjazka awtobiografije pokazuja.
Wobaj, prócowar Benedikt Dyrlich a prócowarka Marka Maćijowa, kotraž so kónc měsaca na wuměnk poda, staj sej za swoju narodnu angažowanosć zasłužiłoj dźak, připóznaće a česćownosć.
Přećeljo su sej, na přeće zajaca Wuchača, wosebitu překwapjenku za małe zaječki wumyslili. Zaječki su staršimaj w dojutrownym času pilnje pomhali jeja pomolować. Tuž chwataja jutrońčku wćipni na zelenu łuku k wroblikej, myšce, žabce a jěžikej. Wroblik Frido, myška Pip-pip, žabka Šlapka kaž tež jěžik Kałačik staja jedyn po druhim zaječkam nadawk. Hnydom so wulke pytanje za jutrownymi jejemi započnje. Tola što to? Pytanje so dlije a dlije. Hdźe nož wostanu zaječki? Po dołhej chwili so skónčnje nawróća. Ale što dźerži kóždy zaječk w swojimaj packomaj?
»Haleluja! Zwońće zwony!«, je jutry po honach serbskich katolskich wosadow słyšeć, hdyž so křižerjo na puć podadźa, zo bychu do susodneje wosady jěchajo jutrowne poselstwo wozjewjeli. Maćij Bulank je jich ze swojej kameru přewodźał wot přihotow w domjacych konjen-cach přez jěchanje same hač k dźaknym kemšam křižerjow w Róžeńće a tak dostojny a za katolskich Serbow wažny nałožk dokumentował. Čućiwym wobrazam su přidate nalětnje a jutrowne literarne teksty, kiž je Rejza Šěnowa zestajiła.
▶ Serbske nastupnosći w nowych rukach
Wót februara jo Hanka Rjelcyna zagronita za serbske nastupnosći we wokrejsu Górne Błota-Łužyca. Wóna naslědujo ako głownoamtska sobuźěłaśeŕka wokrejsnego zastojnstwa cesnoamtskej zagronitej za serbske nastupnosći Waltraud Ramotowej z Wětošowa, kótaraž jo amt źaseś lět wugbała. Rjelcyna jo dotychměst ako grajaŕka w złykomorojskem źiwadle źěłała a póchada z Górneje Łužyce.
▶ Přechod 3 w Celovecu
W Muzeju moderneho wuměłstwa Korutanska w Celovecu su 22. januara wustajeńcu »Wobrazy krajiny. Podobe pokrajine. Bilder einer Landschaft. Wobraze krajiny« wotewrěli, kotraž budźe tam hišće do 12. apryla widźeć. Po stacijomaj třikrajoweho projekta w Budyšinje a Slovenj Gradecu w Słowjenskej, je stacija w Awstriskej předposlednja před zakónčenjom w Choćebuzu. Na wotewrjenju wobdźělichu so wšitcy dwanaćo wuměłcy.
▶ Wo lyrice diskutowali
Ćežišćo rjadu tracTare Zwjazka serbskich wuměłcow bě nowa kniha Róže Domašyneje »W času zeza časa«. 26. februara diskutowachu w Budyšinje z awtorku mjez druhim Měrana Cušcyna – wona bě nimo toho wobšěrnu analyzu tekstow předstajiła –, Marka Maćijowa, Rejza Šěnowa a Měrćin Wjenk.
My wuprajamy swójbnym našu nutrnu sobuželnosć.
▶ Nowy nowinski rěčnik
Wot 1. januara je Marcel Brauman nowinski rěčnik a referent za zjawnostne dźěło Domowiny a naslěduje Borboru Felberowu. Wot 2000 je tutu funkciju za frakciju Lěwicy w Sakskim krajnym sejmje wukonjał.
▶ Serbske nastupnosći we wokrejsu Dubja-Błota
Wót januara jo Sabrina Kušy z Běłeje Góry głownoamtska zagronita za serbske nastupnosći wokrejsa Dubja-Błota a naslědujo cesnoamtskemu zagronitemu Dieteru Freihoffoju, kótaryž jo amt slědnych pěś lět wugbał. Kušy jo dotychměst źěłała ako zastojnica za turizm we wokrejsu. Za nowe źěło zachopijo wuknuś serbski.
▶ Změna w referaće za serbske naležnosće
Wot 1. januara dźěła stawiznarka Madlena Malinkec w Sakskim statnym ministerstwje za wědomosć, kulturu a turizm jako referentka za serbske naležnosće. Tři lěta dźěła hromadźe z dotalnym referentom Stanijom Brězanom, doniž nadawk dospołnje njepřewozmje.
▶ Statnik 2020 předsyda mjeńšinoweje rady
Lětsa přewozmje předsyda Domowiny Dawid Statnik třeći raz předsydstwo mjeńšinoweje rady Němskeje. Loni bě Dana Jon Hardon Hansen z Južneje Šleswigskeje jeje předsyda. Mjeńšinowa rada chce so lětsa wosebje wo přiwzaće narodnych mjeńšinow do němskeho zakładneho zakonja prócować. Nimo toho přihotuje dale pućowacu wustajeńcu wo narodnych mjeńšinach w Němskej.
Serbski institut wuhotuje prawidłownje Institutny dźeń, zo by šěrša zjawnosć wo slědźerskich projektach wědomostnikow zhoniła. Lońše zarjadowanje wusměri so na serbskich zajimcow a wotmě so w serbskej rěči 13. decembra w Serbskim domje w Budyšinje. Štyri přednoški wěnowachu so wubranym projektam. Lechosław Jocz a Jan Měškank rozłožištaj zhromadny pjećlětny projekt z Astrid Schmiedelowej, w kotrymž wuwiwaja serbsku předčitansku funkciju za internetne strony. Jana Piňosová, Jana Šołćina, Thomas Menzel a Pětš Šurman předstajichu projekt »Generacija Warnoćicy – wulki mały swět łužiskich dźěći w Čěskej«. Wito Bejmak poda dohlad do digitalnych poskitkow Serbskeje centralneje biblioteki a Serbskeho kulturneho archiwa, Theresa Jacobsowa a Ines Kellerowa reflektowaštej móžnosće, kotrež skići imaterielne kulturne herbstwo za widźomnosć Serbow.
Předčitanska funkcija wuwiwa so we wobłuku spěchowaneho projekta na dobro inkluzije a ma bjezbarjerny přistup k serbskim internetowym stronam zmóžnić. Nimoměry wuznamny pak je poprawom pódlanski efekt projekta. Za jeho zwoprawdźenje su slědźenja na polu serbskeje fonetiki a ortoepije trěbne. Kaž slědźerjo rozłožichu, njepředleži dotal ani za delnjo- ani za hornjoserbšćinu kompletne wopisowanje načasneho wurjekowanja.
Čłowjek kaž Jurij Grós, a nic mjenje tež wšitcy, kotřiž su za čas zańdźeneho stata prawdźepodobnje na dobro serbskeho ludu skutkowali, su husto njewoprawnjenym wumjetowanjam abo podsunjenjam wustajani. W telewizijnym wusyłanju Wuhladko rěkaše po smjerći Jurja Grósa němsce, zo bě zemrěty »dwělomna wosobina«, w serbskim originalu so »kontrowersna« mjenowaše. Runje pola Jurja Grósa je dowolene so prašeć, kajke su měritka za skutk Serba, hdy je prawy, hdy dobry, hdy dwělomny Serb? Z Ćišinskim mamy pak wysoke a stajnje płaćiwe měritko: pozitiwne dźěło.
Jurij Grós, Nowe lěto 1931 jako syn serbskeje skałarskeje swójby narodźeny, zastupi połdra lětdźesatka po tym do Noweho časa, do časa serbskeho wozrodźenja a serbskeje zahoritosće. Zahoriće wobdźěli so na brigadowanju na twarnišću Serbskeho domu pod nawodom swojeho wjesnjana, legendarneho Pawoła Šenkerja. A hdyž dóńdźe do Łužicy z Juhosłowjanskeje přeprošenje na brigadowanje we wukraju – prěni raz w serbskich stawiznach –, poda so wón z 44 dalšimi młodostnymi na brigadowanje při twarje awtodróhi »Bratrowstwojednota«. Połsta lět pozdźišo wopyta wón z dalšimi Serbami skutkowanišća młodeho časa. Spisowaćel Křesćan Krawc bě jězbu do mjeztym wot wójny krjudowaneho kraja organizował. Na moje prašenje na juhosłowjanskej zemi, kak so čłowjek čuje, hdyž wopyta městna produktiwneje młodosće, mi rjekny: »Njewěm, hač bych telko mocy a mysli w pozdźišim žiwjenju měł, hdyž njebych tu začuwał, što wuska bratrowska zhromadnosć zdokonja.« Powědaše hnujace epizodki, sposrědkowa dožiwjenja. Njeběch Jurja Grósa tajkeho hdy zeznał.
Zemrěł je dnja 10. nazymnika 2019 w starobje 91 lět wučer a komponist Hinc Roj z Klětnoho. Nawróćiwši so hnydom po skónčenju Druheje swětoweje wójny domoj, do kotrejež běchu jeho jako 17lětneho gymnaziasta sćahnyli, sta so wón z nowowučerjom. W tym powołanju kubłaše so z wjele energiju zaměrnje dale a wuwučowaše wšelake předmjety. Na uniwersiće w Halle nad Solawu docpě kwalifikaciju jako wučer hudźby za wyši schodźenk. Po politiskej změnje bě hišće štyri lěta nawoda Klětnjanskeje šule.
Wučerstwo bě potajkim jeho prěnje a hłowne powołanje wot młodosće hač do wuměnkoweje staroby. Tola ćěrješe jeho tohorunja ke komponowanju. Priwatnje wukmanjowaše so wón, kiž bě hižo jako šuler swoju prěničku předpołožił a kotraž so tehdy tež zjawnje předstaji, w pjećlětnym studiju wuspěšnje pola renoměrowaneho komponista a wysokošulskeho wučerja Fritza Reutera w Drježdźanach a Berlinje. Tež w tym nastupanju bě wón nimoměry agilny. Spisa přibližnje 200 twórbow wšelakich žanrow. Tak wopřija jeho tworjenje nimo komorneje hudźby, wuměłskich spěwow a chóroweje hudźby tež sinfoniku.
Wulki dźěl Hinca Rojowych kompozicijow je Budyski Serbski ludowy ansambl prěni króć předstajił. Hižo z jeho załožićelom Jurjom Winarjom je so wón, kiž bě sej jako wnuk wjesneho herca Jana Wujca z Cympla swojeho serbskeho pochada jara wědomy, hižo w młodych lětach spřećelił. Jako čłon Koła serbskich hudźbnikow a pozdźišeho Zwjazka serbskich wuměłcow přiličowaše so kruhej serbskich hudźbytwórcow
Mój nan jo zemrěł. Wón jo był pśecej tudy – něnto wěcej nic. Njok to za wěrno měś, pak musym. Wón ga jo pśecej hyšći pśibytny. W źěłańskej śpě na stołowem jabriku wisy jogo źata jaka, na pisańskem bliźe notice, pisak bźez kapki, škla z wórjechami. Jogo njelicobne manuskripty rozłožone pó cełem rumje, kótarež jano na to cakaju, až zachopijo na nich zasej dalej źěłaś. W kuchni – jogo městno. Do myslow zanurjony – kaž samorozmějucy – stoj za njogo talaŕ, kótaryž wóstanjo prozny. Wón ga jo pśecej tudy był – něnto pak wěcej nic.
Myslim se, jo trjeba wjele casa, aby wurozměł, což njamógu zapśimjeś.
Mój nan wšuźi pśibytny, jogo slědy, jogo drogi. Zacynijom wócy a wiźim jogo pśiźecego mě napśeśiwo, malsnje hyšći pśed slědnym wuproznjenim listowego kašćika listy wótpósłaś. Skóro kuždy wjacor. Wón jo był njewomucny, do pózneje nocy som jogo wiźeł w jogo źěłańskej śpě spózy swětła lampy, pśi njewopśestajucem klapotanju pisańskeje mašiny. Pótom jo wuśěgnuł łopjeno, se za pisańske blido sednuł a z ruku diakritiske znamuška pśipisał, kótarež su byli wósebne wupominanje. Pón malsnje na post. Casy jo testował z kamuškom, kótaryž jo do listowego kašćika chyśił, lěc njejo juž pśepózdźe był.


c: text/html

text:
Nimo wulkich nadregionalnych serbskich towarstwow, kotrež su často w medijach prezentne, mamy w dwurěčnej kónčinje njeličomne mjeńše a małe towarstwa, kotrež runje tak pilne dźěło wukonjeja, wo nich pak přewjele njezhoniš. W swojej lětnjej seriji lětsa tajke aktiwne cyłki předstajamy, dźensa Škit Budyšin (16).
Abiturienća lětnika 2000 Budyskeho Serbskeho gymnazija chcychu so najpozdźišo zaso na schadźowance samsneho lěta zetkać. Tomu su w tym lěće a w dalšich swěrni wostali. Na 134. schadźowance, před 12 lětami, mějachu sej znowa wjele powědać. Mjez druhim rozmyslowachu wo tym, kak móhli zhromadnje za byće a traće serbstwa zamołwitosć přewzać. Jako spřećeleny kruh na to wjacore akcije přewjedźechu a na přichodnej schadźowance z wudaćom serbskeho tolerja na so skedźbnichu. Tež w programach wjacorych schadźowankow sobu skutkowachu.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Štóž tele dny přez Prahu jědźe, njemóže wulke plakaty přewidźeć, kiž wabja hosći na kóždolětne knižne wiki.
Wčera, štwórtk, 9. junija, zahajichu so 27. mjezynarodne knižne wiki a literarny festiwal „Svět knihy Praha 2022“. Hač do njedźele maja potom wobydlerjo Prahi a wokoliny a druzy zajimcy zbliska a zdaloka składnosć, w čěskich a mjezynarodnych knihach listować, čitanja wopytać a so nasrěbać „čěskeho knižneho powětra“, kiž je tak hinaši hač na Lipšćanskich knižnych wikach, wšako je wo wjele bóle swójbny. A při rjanym lětnim wjedrje móžeš jich potom zaso wobkedźbować – na ławkach dokoła wustajenišćow sedźa a listuja zanurjeni w knihach a nowinach – syły studentow, wuměnkarjow a fachowych wopytowarjow hižo wot ranja a ći, kiž su wodnjo na dźěle, hakle popołdnju.
Lube lubowarki, lubi lubowarjo serbskeje literatury, nadźijam so, zo sće dźensniši pjatk, 13. donětka bjez njeluboznosćow přetrali a zo Wam tež nalětni wječor žane tajke njewobradźi. Tajkeho pjatka, 13. je wob lěto znajmjeńša jónu, w najwyšim padźe pak trójce. Přiwěrkojći ludźo maja tajki pjatk, 13. za dźeń njezbožow. Ale čehodla? To drje wě jenož Bóh tón Knjez sam. Snano dokelž je 13 prěnja ličba po ličbje dwanaće, kotraž je w mnoho kulturach swjata: dwanaće codiakalny kruhow, dwanaće měsacow, dwanaće japoštołow ... Judaš je był 13. W mnohich lětadłach njeje 13. rynka, w někotrych hotelach 13. poschoda njeje. A čehodla pjatk? Rjanoh pjatka staj so Hadam a Jěwa Božej woli přećiwiłoj. A hdy stej so ličba a dźeń woženiłoj? Snano pjatk, 13. meje 1927. Tón dźeń spadachu na Berlinskej bursy nahle akcije do bjezdna a wikowarjo mjenowachu jón po tym „Čorny pjatk“. A nětko mi tež swita, čehodla je (bóh wě) štó postajił, zo knižne premjery w našej Smolerjec kniharni stajnje štwórtk wječor swjećimy: Na te wašnje je zwoprědka wuzamknjene, zo móhła so tajka premjera pjatk abo hišće hórje, pjatk, 13. nimo kulić.
Lětdźesatki dołho hižo kolesuju. Čim starši pak bywaš, ćim mjenje steji wukon w srjedźišću, ale swoboda tuteje formy pohibowanja. Jězdźić po pućikach, kotrež z awtom njedocpěješ, dojěć sej k městnam, za kotrež pěši čas njedosaha. Widźu koleso mjeztym jako wulkotny srědk za domiznowědne dalekubłanje a hustodosć mam synergijowe efekty mjez swojim lektorskim dźěłom a hobbyjom. Ně, njeměnju, zo móžu spěšnje manuskript k awtorce abo korektorej dowjesć, kotryž by z póštu dlěje trjebał a pjenjezy płaćił. Mi dźe wo tajke situacije, jako dwělowachmy za knihu „Worklecy něhdy a dźensa“, kak so mjeno hrabinki Moniki dokładnje pisa, kotraž je dała Worklečansku kapału natwarić. Kolesowa tura z pozastančkom při jeje rowje w Chrósćicach prašenje wuswětli. Abo jako pobrachowaše nam za němske wudaće „Sorbische Denkmale“ hišće aktualny foto pomnika z restawrowanej narownej taflu Michała Rostoka w Husce, kotryž bu w aprylu 2021 znowa poswjećeny, ale w běhu lěta hišće raz změnjeny. Da rěkaše kameru na kolesowy trening sobu wzać a sej raz na Hušćanski kěrchow dojěć.
Čehodla je zaječk hłupačk, a kak bu mudriši? Što wróbl wšo čini, zo by sej wutrobu kački zdobył? Kak je kobołk swój smjerd dóstał a čehodla njejsu krokusy čerwjene? Njewšědne a dźiwne to prašenja. Chětro žortne a lóštne wotmołwy na nje dóstanjeće w knize „Zaječk hłupačk a druhe powědki“, kotraž lětsa w Ludowym nakładnistwje Domowina wuńdźe. Knižka z pjera Jill-Francis Ketlicojc je před lětomaj w delnjoserbskej rěči wušła. A dokelž su stawiznički tak rjane, lóštne a zabawjace, změjemy nětko wot Jana Měškanka tež hornjoserbsku wersiju.
Hura, prózdniny! Maće za jězbu do sněha wšo spakowane? Kedźbujće na so, zo njeby so wam w sněhu njezbožo stało, kaž 15lětnemu protagonistej noweje młodźinskeje knihi „Bjez čriji“. Ben je ze sněhakami do sypanskeho wozydła zrazył. Kak tomu? Što bě přičina, zo je tak njemdrje a bjez rozuma horu dele smalił? Tute prašenje přewodźa cyłu stawiznu a młodźi čitarjo budu nad wotmołwu cyle wěsće hłowu wić. Dźakowano přełožerjomaj Janje Štillerovej a Pětrej Šołće maja čitarjo wot 13 lět napjatu lekturu za zymske prózdniny! W online-shopje našeho nakładnistwa móža sej digitalnu wersiju tež na swoje šmóratko sćahnyć. A na našej facebookowej stronje je krótki wabjenski film wozjewjeny.
Kaž je so lěto 2021 započało, tak podobnje so tež kónči. Turbulentnje a překwapjace so wone nachila. Smy zbožowni, zo je so nam přiwšěm poradźiło swoje nadawki jako Ludowe nakładnistwo Domowina spjelnić. Mjez homeofficeom a karantenu smy knihi lektorizowali, nowiny a časopisy pjelnili, knihi a wabjenske materialije wudawali. Operatiwnje dyrbjachmy jednać, jako su roznošowarjo Serbskich Nowin abo šoferojo transportneje firmy wupadnyli. Běchmy wjeseli, zo móžachmy nalěto našu Smolerjec kniharnju zaso wotewrěć. Hišće bóle pak so radowachmy, jako smědźachmy w kniharni a druhdźe zaso zarjadowanja přewjesć.
Loni je do jstwy mojeho synka nowy knižny rjad zaćahnył. Nańdźech jón w interneće, jako za darami pytach. Su to knihi młodeje awtorki z jendźelskeho Dorseta Rachel Bright. Prěnja kniha, na kotruž storčich, rěka „Law w tebi“ (2016). Na wobalce wuhladaće wulku lawjacu hłowu, na kotrejž sedźi stulena myška. Knihu mój syn lubuje, wězo wulkeho lawa dla. Law pak njeje hłowna wosoba jednanja, skerje wjerći so wšo wokoło małeje myški. W rjanych lochkich rymach wopisuje awtorka jeje dóńt. Tamne zwěrjata dźungla ju přewidźa, dokelž je tak mólička. Teptaja jej samo na wopušku, zo dyrbi sej ju zawobalić. Na wulkich ilustracijach začuwaš, kak samotna, zastróžana a zadwělowana myška je.
BESTSELLER – wšitcy chcedźa jón měć: awtorki a awtorojo, nakładnistwa a kniharnje. Kotra kniha tutón komercielny wuspěch docpěje, wšak móžeš do jeje wuńdźenja w najlěpšim padźe wěšćić. Tola kelko razow dyrbi so wona scyła předawać, zo směła so bestseller mjenować? W Němskej smě to wot 100 000, w Čěskej wot 10 000 předatych eksemplarow. A w Serbach? Spytajmy to wuličić:
Tydźensce wozjewjeja SN na tutej stronje nawěški serbskich institucijow – wupisanja dźěłowych městnow. Wšudźe je dorost trěbny, tak tež w nakładniskim wobłuku. Prózdninske dźěło a šulerski praktikum stej zwjetša prěnjej móžnosći, młodych ludźi cyle praktisce na swójski zawod skedźbnić. Po tym puću je tež naša nowa wučomnica, kotruž smy spočatk měsaca witali, do nakładnistwa přišła. Čitajo wupisanje je so wona na prózdninske dźěło w redakciji SN dopomniła a so rozsudźiła, wo wukubłanske městno so požadać. W běhu přichodnych třoch lět nawuknje powołanje překupče za e-commerce. Tući fachowcy staraja so wo wšo, štož z online-předanju produktow zwisuje. Z widom a nadźiju na dorost smy tež projekt „Naša serbska kniha“ wuwili a lětsa wospjet zwoprawdźili. Njedawno wopyta nas 33 serbskich gymnaziastow, zo bychu sej na městnje wobhladali, kak kniha nastawa. To bě za nich ćim zajimawše, dokelž běchu basnje a ilustracije za swoju publikaciju, kotraž mjeztym pod titlom „Cyłe lěto – jedna kniha“ předleži, sami zdźěłali.
Njedawno rozmołwjach so z we wukraju bydlacym Serbom mjez druhim wo skutkowanju medijow na regionalne a globalne čłowjeske wuwiće. Běchmoj sej přezjednaj, zo smy tuchwilu w dosć njewěstym času žiwi, a zo je sylny katalyzator njestajnosće masiwne wobwliwowanje měnjenjow a jednanjow přez bjezkónčny output internetnych medijow. Ženje w stawiznach čłowjestwa njebě tak lochko informacije a měnjenja šěrić a přijimować, ale tež sfalšować, nimale bjez regulowanja a kontrole. Tak je wotewrjene prašenje, što nas w přichodnych lětdźesatkach wočakuje.


text:
Portrety - Z
Władimir Zazurbin Władimir Zujew Władimir Zujew Władysław Zambrzycki Władysław Zawistowski Władysław Zawistowski - polski poeta, dramaturg, krytyk literacki i teatra Władysław Ziembiński - Aktor filmowy, teatralny, telewizyjny, reżyser teatralny. Włodzimierz Zakrzewski Włodzisław Ziembiński - aktor teatralny i filmowy, rezyser, dyrektor teatru Wojciech Leśniak i Piotr Zawadzki Wojciech Mynarski, Marian Załucki Wojciech Zieleziński Wojciech Zieliński Wojciech Ziemiański Wojciech Ziemilski Wojciech Ziętarski Wojciech Zimiński Wojciech Zrałek-Kossakowski Wojtek Ziemilski Wojtek Zrałek - Kossakowski - dramaturg


text:
Serbske wótkubłanje a kubłanje w pśedšulskem wobłuku w źiśownjach Dolneje Łužyce
Źiśi w Dolnej Łužycy dožywjaju serbsku rěc lěbda hyšći ako familijowu rěc. Togodla pósrědnja se wóna w někotarych źiśownjach za źiśi w starstwje wót 1. lěta, aby se zmóžnjał źiśam kontakt ze serbskeju rěcu tak jěsno ako jo móžno. Pśeto šym jěsnjej zachopinaju wóni z pśiswójenim drugeje rěcy, śim lažčej raźi se jim nawuknjenje rěcy. Wótwisnje wót lokacije Witaj-model w Dolnej Łužycy póbitujo se pak w jadnotliwych kupkach pak w cełej instituciji.
Pósrědnjenje rěcy w pśedšulskem wobłuku w ramiku Witaj-projekta wótměwa se zwětšego pó metoźe imersije a pó principje „jadna wósoba – jadna rěc“. Z Witaj źiśi, kenž su za wětšy źěl z nimskorěcnych familijow, zanurjaju se grajkajucy do nowego rěcnego swěta. Specielnje w serbskej rěcy wukubłane wótkubłarki powědaju ze źiśimi pó móžnosći konsekwentnje w drugej rěcy. Z tym wóni pósrědnjaju samske wopśimjeśa a kompetence ako w kuždej drugej źiśowni. Aby źiśi lažčej namakali pśistup k serbskej rěcy, wótkubłarki znaglědnjaju to, což jo gronjone, pśez wuraznu mimiku a gestiku. Wóni wuběraju se wědobnje słowa, wóspjetuju swóje wugronjenja abo zwuraznjaju je z drugimi słowami.
Pśedewšym na jsach młoge luźe powědaju hyšći źinsa serbski ako maminu rěc. Za pśiswójenje serbšćiny ako drugeje rěcy w źiśowni kněže idealne wuměnjenja. A šym jěsnjej se zachopina z drugeju rěcu, śim lažčej pśichada wuknjenje. Togodla dopórucujomy, z tym južo w źiśownjach chapjaś.
Lažy nam na wutšobje serbske wótkubłanje a kubłanje w źiśownjach pódpěraś a spěchowaś, a to mjazy drugim pśez:
- projekty za źiśi a jich familije
- didaktiske materialije
- dalejkubłanje za wótkubłarki
- pśednoski ako teke informaciske zarědowanja nastupajuce serbske wótkubłanje w źiśownjach
Źiśownje Górneje Łužyce
We wěstych regionach Górneje Łužyce źiśi wótrostuju wót małosći z dwěma rěcoma: serbskeju a nimskeju. Pśedewšym na jsach někotare luźe powědaju hyšći źinsa serbski ako maminu rěc. Za rane pśiswójenje serbšćiny ako drugeje rěcy w źiśowni kněže kradu dobre wuměnjenja. Teke how źiśi pśiswójuju sebje rěcne znajobnosći pó Witaj-modelu a metoźe imersije. Maminorěcne serbske wótkubłarki pósrědnjaju źiśam, kótarež za wětšy źěl póchadaju z nimskorěcnych familijow, serbšćinu.
Jolic cośo zgóniś wěcej wó Witaj-modelu w pśedšulskem wobłuku, woglědajśo se naš film wó Witaj, abo pśecytajśo se našu brošuru we wobłuku Downloads. Dalšna literatura k serbskemu wótkubłanju a kubłanju namakajośo teke we wobłuku Downloads:
Jolic cośo zgóniś wěcej wó toś tej wuknjeńskej metoźe, wóglědajśo se naš film a pśecytajśo naše brošurki we wobłuku download. Dalšnu literaturu k serbskorěcnemu wótkubłanju a kubłanju namakaśo teke we wobłuku download.
Kazniska slězyna
Serbskorěcne wótkubłanje w źiśownjach a jogo specifiske spěchowanje w Bramborskej a Sakskej jo kazniski zakokulone:
- Kazń k rědowanju pšawow Serbow w kraju Bramborska § 10 (1) (Serbska kazń – SK) z 7. julija 1994 (GVBl.I/94, Co. 21, bok 294) slědny raz změnjona pśez artikel 1 kazni z 11. februara 2014 (GVBl.I/14, Co. 07)
- Druga kazń k pśewjeźenju 8. knigłow socialnych kazniskich knigłow – źiśeca a młoźinska pomoc § 3 (5)
(Kazń wó źiśownjach – KitaG 27. junija 2004)
- w §§ 2 a 20 kazni wó wugótowanju źiśownjow (SächsKitaG z 15.05.2009)
- w póstajenju wó wugótowanju źiśownjow w serbskem sedleńskem rumje (SächsSorbKita z 19.09.2006)


text:
Stróža (SN). Wobydlerjam a hosćom biosferoweho rezerwata Hornjołužiska hola a haty je minjene dny snano wulka ličba wulkich pisanych mjetelow napadnyła. Su to wóstowe kadźency abo wóstowe mjetele (Distelfalter), kotrež wot Afriki hač do Skandinawiskeje leća a w Hornjej Łužicy pozastanu. „Tajku wulku ličbu wóstowych mjetelow hižo dźesać lět wobkedźbował njejsym“, rozprawja ranger a znajer insektow w biosferowym rezerwaće Mario Trampenau.
Je to dyrdomdejske pućowanje, na kotrež so překasancy nastajeja. Wone startuja w zymje w Sudanje abo Etiopiskej, zo bychu na arabsku połkupu lećeli. Tam je lětsa nalěto skrótka pusćina kćěła, dokelž bě dosć dešća. Mjetele móžachu tam tuž swoje jejka njesć, a nowa generacija je so wuwiła. Ta lećeše dale na Bliski wuchod, Turkowsku a na Balkan a dósta so skónčnje k nam.


text: Góry/Guhrow. Zmakanje wejsanarjow z Pójsynogu pśedslědny tyźeń wałtoru w gmejnskej śpě jo było wjelgin wósebne: Wóni su spominali na fararja Herberta Cernju (Zerna) (1905 – 1955), kótaryž jo se na Górach naroźił a bydlił a pó wójnje, wót lěta 1949, we susednych Popojcach fararił. K wulicowanju jo dało wjele: pśeto mjazy tymi 18 woglědarjami z Gór a z města jo była radna kopicka luźi, kótarež su Herberta Cernju znali, mjazy nimi jogo syn Martin (69) z Gogolowa. Gósći su wiźeli filmy wót zapusta a kokota, kótarež Cernja, ten „prědny serbski filmaŕ“, jo w lěśe 1931 na Górach nawjerśeł.


text:
Matematyka
Reprezentanci: Lech Anczyk, Stanisław Białas, Franciszek Bierski, Bogusław Wojciech Bożek, Stanisław Brzychczy, Marek Capiński, Bogdan Adam Choczewski, Jan Chruszcz, Krzysztof Ciepliński, Zdzisław Cięciwa, Władysław Gąsiorowski, Stanisław Główczyński, Stanisław Gołąb, Stefan Górka, Jerzy Górski, Antoni Maria Emilian Hoborski, Rafał Kalinowski, Andrzej Aleksander Koch, Jerzy Kordylewski, Mirosław Krzyżański, Marek Witold Kuczma, Genowefa Łoskiewicz, Marian Malec, Henryk Marcak, Jan Musiałek, Józef Myjak, Antoni Nykliński, Czesław Kazimierz Olech, Piotr Oprocha, Tadeusz Rachwał, Tadeusz Raczyński, Vicentiu D. Radulescu, Krzysztof Piotr Reczek, Świętosław Romanowski, Jan Rusek, Tomasz Rybicki, Jan Józef Mieczysław Sentek, Antoni Skwarczyński, Zbyszko Andrzej Stojek, Jerzy Marek Stopa, Włodzimierz Stożek, Tomasz Idzi Paweł Sulima-Samujłło, Janusz Śmiałek, Prokop Środa, Krystyna Tryuk, Tadeusz Tumidajski, Andrzej Turowicz, Tadeusz Ważewski, Danuta Węglowska, Adam Paweł Wojda, Roman Józef Woźniacki, Włodzimierz Wrona, Józef Zawodny, Kazimierz Żorawski, Danuta Jadwiga Żychowicz


text:
Redakcja Slonskygo Radia
Klaudia z Bayerow
Witejcie kochani Słuchacze. Nazywom sie Klaudia, urodziołach sie ponad 32 lata tymu na lato. Pochodza z Prószkowa k. Opola, ale od 7 lot mieszkom z mężem i dwoma córeczkoma w Neusorgu na Bayerach. Słuchałach SR od "szczeniaka" a tera prziszoł czas żeby sie przekonać co je z tyj drugij strony głośnika. Zaproszom na moje audycje z muzyczkom takom, że "nogi same chodzom". Pozdrowiom wszystkich i do usłyszynio na antynie naszego Slonskygo Radia.
Basia
Hallo hallo .. Nazywom se Basia. Urodziolach se 5 kwietnia i to pod szczynsliwom gwiazdom 😉 Ze łokna mojego domu , widza nasz ukochany Annaberg .. Jeżech ślonzołczkom ze krwi i kojści , i nigdy se nie wstydza gołdać w naszym slonskim jynzyku ... Prowadzam FB str naszego SR i robjam kupa inkszych rzeczy , ale krocyj bydzie napisać .. ,,Kaj dioboł niy może tam je Basia .. Życzam Wom miłego odbjoru i do usłyszynia na antynie SR ...
Kathi
Hallo, witom sluchaczy Slonskygo Radia. Nazywom sie Kathrin i miyszkom przy fajnim Freudenstadt w Schwarzwald, tu zech sie tyz urodziyla w roku 1994. Moja familija pochodzi z okolic Annabergu, kaj tysz jada na bysuch przynajmniej jeden roz w roku. Serdecznie Wols na mojy audycjy zapraszom i zycza fajnego sluchania, do uslyszenia.
Kornel
Witom wszyskich na nojwiekszym Slonskym Radiu, Pochodza ze Nokla Slonskigo, a audycje dlo wos byda nadowac ze Bristolu we Anglii, Zycza wom fajnego suchanio,przezywanio i duzo pozytywnyj energii, Gorko zaproszom na moje audycje!
Krystian
Nazywom se Krystian. Urodził zech se 03.08. na Śląsku we Koźlu miyszkoł żech w Poborszowie. Tera mieszkom już od parunoscie lot w Niymcach na Bayerach w Mengkofen. Lubia grac i słuchać rostomajtej muzyki. Zapraszam wszystkich miłośników take muzyki na moje audycje.
Klaudia ze Rielasingen
Witom Wos wszyskich bardzo fajnie. Urodziylach se we Odertalu (Zdzieszowice). Jak mialach 14 lot wyjechali my na stale do Niymiec. Miyszkom tera przy szwajcarskyj granicy ze mojom Familiom. Bardzo lubiam muzyka. Wychowalach se ze szlagroma i do dzisiejszygo dnia nojbarzy mi se taky konski podobajom, ale nie jyno. Zaproszom Wos serdecznie na mojy audycjy i zyczam Wom kupa uciechy ze naszym superowym radiym i naszom muzykom. Pozdrowiom Wos wszyskich bez wyjatku.
Mario
Witom serdecznie wszystkich sluchczy SR. Na imie mom Mario. Urodzil zech sie w Bytomiu ,a od 1989 mieszkom we Schwarzwaldzie. Na SR Praktycznie jo jest od samego poczatku jako sluchacz. No i nadszedl czas sprobowac poznac Radio z drugyj strony, pozdrowiom Wos wszystkich i zycza milej zabawy tyz z moja osoba LG Mario
Siggi
Dzien Dobry wszystkim, jol jest Siggi. Urodziol zech sie 21.03.1965 na Slasku Opolskim,w miejscowosci Gorazdze.kolo Gogolina. Tu zech sie wychowol i spedziol mlodziencze lata.Teraz mieszkom w Glandorf na Niedersachsen i tu na Slonskyradio chcam wom tyz trocha czasu poumilac ze Slaskom muzykom, mysla ze tyn czas spedzymy tu fajnie razym.Pozdrawiom i zapraszom na audycje
Asso
Asso z Schaumburg Witom Wos. To jo karlus urodzony pod Opolym. Muzykom interesuja sie i grom już od wielu lot. Jest to moje hobby Nr.1. Tera miyszkom w Schaumburgu (Wesserbergland) już ponad 30 lot. Mom nadzieja że na Radiu bydymy razem sie fajnie bawić i mile spedzać czos za co już tera Wom dzienkuja. Ciesza sie że byda u Wos w chaupach ze Ślonskim Radiem gościoł. Do usłyszynio na antynie.
Michal
Witom Wos. Niewtorzi mie już znają, ale chciołbych sie wszystkim przedstawić.Nazywom sie Michał urodził żech sie 13 Marca 1983 roku w Żędowicach (rodowity Plakoń) . Muzykom interesuja sie i grom już od wielu lot. Jest to moje hobby! Tera miyszkom we Kotach kolo Tworoga. Mom nadzieja że na radiu bydymy sie fajnie bawić i mile spedzać czas, za co już tera Wom dzienkuja. Ciesza sie że byda u Wos w chaupach ze Slonskym Radiem gościoł .Myśla że muzyka kero usłyszycie na moich audycjach przypadnie Wom do gustu i bydymy sie dobrze bawić. Do usłyszynio na antynie.
Misiu
Chciol bych nojprzd przywitac Wos kochani sluchacze bardzo serdecznie.A teraz cosik o mnie. Urodzil zech se 27.12.1953 we fajnym miescie Racibórz i tam zech se nad Odra bawil i szkoly pokonczyl i dosc dlugich lot zech przerobil.W latach 80-siatych przyjechol zech do Nimiec na bysuch,kery do dzisiej trwo.Muzyka interesuja sie od malego,bo nojlepiej zech umiol wrzeszczec,no ja to spass.Ci co mnie znaja wiedza ,ze Slonskyradio sluchom od poczatku i dlo tego super radyjka zrobia wszystko.Feste sie raduja drodzy sluchacze ze moga dlo Wos muzyka grac ,pozdrowienia przesylac i z Wami sie bawic.Zapraszom Wos na moje audycje.
Marek
Witom Wos mili sluchacze Slaskygo Radia. Na miano mi Marek. Urodziolech sie na Slonskij ziymi, konkretnie w Bytomiu.Tu zgobiol, laziol do szkoly i kopol bal. Slonsko muzyka jest mi blisko mojymu sercu.Pszaja Slonskij Ziymi i wszystko co z niom zwiazane.Jak kozdy karlus festy lubja fusball no i zimny biyr. :)To tyz bardzo serdecznie zapraszom Wos na moje , jak i mojich kamratow audycje ,z redakcji SlonskyRadio. Pyrsk
Chris
Witom serdecznie wszyskich sluchaczy, cieszam sie ze mogam tu z Wami byc na audycjach i dokupy czas spyndzac, sluchajonc roztomajtich piosynek. Zapraszom na audycje wszyskich naszich prezynterow.
Majstermix
No to jadymyyyyyy..........
Slonsky Radio
Hallo... Joł je Wasz nowy fajny ,, Autopilot " ... Od czasu do czasu , zastompiam naszego stałego Autopilota , kerymu se tysz nołleży wolne ... Mom nadzieja ,że bydom Wom se podobały moje audycje , na ktore to fest gorko zaproszom ... No to niy ma na co czekać , yno lecymy z tom muzykom ... Miłego odbioru ....
360iDEE
Podobol Wom sie naszo strona ? Som zescie zainteresowani posiadaniym wlasnyj strony ? Posiadolcie Firma ktoro poczebuje strony www ? Chcecie prywatnie miec stronka w internecie ? Proszymy wszysky zainteresowane osoby o kontakt z Chrisym, piszonc na pozdrowienia podczas jygo audycji abo tyz skorzystejcie z formularza kontaktowygo pod "KONTAKT" na wiyrchu strony. Oczywiscie mozecie tyz wyslac Maila na chris@slonskyradio.eu


text: Mały Kólsk (JoS/SN). Kołowokoło stareje cyhelnicy w Małym Kólsku (Klein Kölzig) knježeše minjeny kónc tydźenja atmosfera ludoweho swjedźenja a wikow z hudźbu a mnohimi atrakcijemi. Hłowna přičina bě 10. róčnica přiwzaća mjezy přesahowaceho němsko-pólskeho geoparka Mužakowski zahórk do europskeje a globalneje syće geoparkow. Na nju zhladowachu minjeny pjatk z oficialnym swjedźenskim zarjadowanjom ze zastupnikami Braniborskeje, Sakskeje a Pólskeje. Běchu to partnerojo z komunalneje politiki, kotřiž hižo wjele lět hromadźe dźěłaja a so wo dalewuwiće objekta staraja.


text:
Wjace hač 60 Serbowkow a Serbow poda so w słužbje Ochranowskeje bratrowskeje jednoty na misionsku słužbu. Mało z nich wosta tak z Łužicu a serbskim zjawnym žiwjenjom zwjazany kaž tibetski misionar August Hermann Francke. Přez lětdźesatki bě ze swěrnym čłonom Maćicy a wospjet přewostaji Serbskemu muzejej wjetšu ličbu tibetskich pismow a objektow. Mjez tibetologami a w bratrowskej jednoće so mjeno Augusta Herrmanna Francki hač do dźensnišeho česći. Jeho dźěło je mnohim zakład a wuchadźišćo dalšich slědźenjow. Serbski swět pak prominentneho Maćicarja a spěchowarja Serbskeho muzeja bórze zabywaše. Tak njejewi so w serbskich medijach ani noticka wo jeho smjerći. W tutym nastawku chcu žiwjenski puć mało znateho Maćicarja rysować a tibetsku zběrku předstajić, kiž je k wurjadnym drohoćinkam Serbskeho muzeja słušała.
August Hermann Francke narodźi so 5. nowembra 1870 w městačku Gnadenfrei, dźensa Piława Górna w Pólskej. Městačko słušeše k šleziskim sydlišćam bratrowskeje jednoty a tež swójba Francke bě sobustaw tuteje swobodneje cyrkwje. Nan wobsedźeše w Gnadenfreiu wuspěšnu barbjernju tekstilijow. Pućowansko-misionarsku žiłku bě August Hermann wot dźěda Christiana Friedricha zdźědźił, kiž bě jako misionar w Južnej Africe skutkował. Byrnjež mjeno to sugerowało, njebě misionar Francke z Augustom Hermannom Francku (1663–1727), załožićelom Franckowych wustawow w Halle nad Solawu, přiwuzny. Pietizmej a misionskemu hibanju pak bě runje tak kaž wony přichileny. Po wuchodźenju šule wopyta Francke wučerski a misionski wustaw w Niskej, hdźež so na słužbu w bratrowskej jednoće přihotowa.


text:
Němcy (AK/SN). Wjesne srjedźišćo Němcow dóstanje w přichodnych tydźenjach nowy wonkowny napohlad. Za twarski projekt bě wčera symboliski prěni zaryw. Dohromady inwestuja 480 000 eurow. Z toho zapłaći město Wojerecy 25 procentow, tři štwórćiny dóstanu wot Swobodneho stata Sakskeje spěchowane.
Hač do kónca lěta ma wšitko dotwarjene być. „Naš zaměr je, zo so swěčkowy wobłuk prěnjeho adwentna zaso błyšći“, praji wjesny předstejićer Eugeniusz Diesterheft. Staru gratownju wohnjoweje wobory wottorhaja. Tři ležownosće dóstanu nowy přijězd. Při wjesnym swjatym křižu nastanje nowe wotpočnišćo z ławku. Tež při wjesnym zarjadnistwje maja móžnosće k sedźenju nastać. Nimo toho natwarja tam wrota, kajkež su wone za wjetše statoki na wsy z wašnjom. Informaciska tafla ma serbsce a němsce skrótka wjesne stawizny wopisać.


text:
Panama
Panama, Republika Panamy (szp. Republica de Panama) – państwo we Strzodkowyj Americe, rozlygowane nad Karajibskim Morzem a Pokojnym Uoceanem. Grańica mo s Kolůmbijům a Kostarykům. Znůmo najbarzi ze Panamskigo Kanału, kery skrůćůł droga s Atlantyckigo Uoceanu na Pokojny Uocean.
S anfanga zamjyszkano uod Indjanerůw, we 1501 prziłůnczono do Szpańijskich kolůńiji we Americe. Uod 1830 tajla Kolůmbije, ńypodległo uod 1903 roka. We uzyskańu ńypodległośći dopůmogły Panamje Zjednoczůne Sztaty, nale za to dostoły Sztrefa Panamskigo Kanału, nad kerům Panama uzyskała suwerynność dźepjyro we 1997 roku.
Ludność: 60% Metysy, 20% Mulaty a Negry, 10% bjoli, krům tygo Indjanery a krojcoki. Ůng. 84% mjyszkańcůw je katolikůma.
We gospodarce nojwjynkszy udźoł mo obsługa Panamskigo Kanału, krům tygo bauerstwo a industryja.
Ferwaltůngowy tajlůngEdytuj
Panama je potajlowano na 9 prowincyjůw (szp. provincias) a 3 terytoryja autochtůnůw (szp. comarcas indígenas). Krům tygo sům dwa comarcas, kere sům podporzůndkowane regjyrůnkowi prowincyjalnymu a majům sztatus růwny panamskich gminům (szp. corregimiento).
Prowincyje Panamy (wroz ze istnymi mjastůma):
- Bocas del Toro (Bocas del Toro)
- Chiriquí (David)
- Coclé (Penonomé)
- Colón (Colón)
- Darién (La Palma)
- Herrera (Chitré)
- Los Santos (Las Tablas)
- Panamá (Panamá)
- Veraguas (Santiago de Veraguas)
Terytoryja Panamy (uo sztatuśe prowincyje):
Inksze terytoryja (uo sztatuśe gminy)
- Kuna de Madugandí - tajla prowincyje Panamá
- Kuna de Wargandí - tajla prowincyje Darién


text: Słuša to k tradiciji we jsach, kótarychž mě pozawnowy chor nosy, až na 1.jatšownem swěźenju teke jatšowne muzikaliske zuki se dostanu do wucha blisko cerkwje a Strjažojskeje zwónice bydlecych luźi. Na tom wažnem cerkwinem swěźenju ga jo wjele cłonkow togo ansambla ducy, nejmjenjej 15 žeńskich a mužow, aby ze žednymi tradicionelnymi kjarližami powěsć wó górjejstawanju Jezusa do domow nosyli. Něźi poł góźiny dłujko se pón na tśich městnach muzicěrujo, a to se zachopijo zeger napoł sedymich w Žylowje. A pśi tom jo wšojadno, lěc kněže južo nalětne temperatury abo tak ako lětosa samo hyšći take pód nullu.


text:
Sobotu za dwa tyźenja, 3. nowember, budu w Skjarbošcu (Schorbus) pla Drjowka wótekšyś pomnik (Denkmal) k cesći Kita Šwjele (1836–1922), wucabnika, kantora, měškarja a dłujkolětnego redaktora Casnika, kótaryž jo 44 lět w Skjarbošcu bydlił a 51 lět pisał Casnik (1864–1915). To jo nejskerjej swětowy rekord! – měni Dietmar Schulze ze Skjarbošca, kótaryž gromaźe ze žeńskeju Reginu slěźi na pólu regionalneje historije. Wónej stej iniciatora togo cesćenja.
Z Kitom Šwjelu stej se wónej “pózmakałej“ pśi pisanju Skjarbošcańskeje kroniki pśi góźbje 790lětnego jubileja jsy we lěśe 2016. Tencas stej wónej se pšašałej a se pitśku źiwowałej, až wjas žednu kroniku njama.
Dietmar pišo wót lěta 2005 knigły. Te prědne su měli cyniś z historiju Bayerskeje. Wót grodow Wittelsbachojc dynastije bayerskich kralow, wót tych wěcej ak 100 pomnikow bayerskego krala Ludwiga II. Abo wót znatego „Nibelungskego ganka“, kótaryž bayerski kral Ludwig II dał twariś a wumólowaś z motiwami Nibelungskeje legendy. Ten gank jo wordował 1944 pśi bombraděrowanju Münchena docysta skóńcowany.


text:
Delanska gmejnska rada so nachwilnje do wuskosćow dóstała
Ralbicy (JK/SN). Gmejnska rada Ralbicy-Róžant je na wčerawšim posedźenju swojeho swěrneho čłona Michała Šołtu (Swobodne wolerske zjednoćenstwo Delany) z čestnohamtskeho skutkowanja w gmejnskim parlamenće rozžohnowała. Po wjac hač 30 lětach dźěła w zastupnistwje gmejny, z toho wjacore lěta jako zastupowacy wjesnjanosta, so Šołta nětko na zasłuženy wuměnk poda.
Za spomóžne skutkowanje na dobro komuny dźakowachu so jemu wjesnjanosta Hubertus Ryćer (CDU) runje tak kaž zastupjerjo wšitkich w gmejnskej radźe zastupjenych frakcijow. Michała Šołtu wuznamjenja wosebje jeho měrne, posrědkowace a wujednawace wašnje, štož je so na mnohe rozsudy gmejnskeje rady pozitiwnje wuskutkowało. Jako jeho naslědnika zawjazachu Konječana Křesćana Gruhna (Swobodne wolerske zjednoćenstwo Delany), kiž ma tohorunja hižo wjacore lěta nazhonjenja w čestnohamtskim dźěle jako gmejnski radźićel.


text:
Znŏmy prziszłość KPRu Ruch Chorzów. Mimo szportowych wyników, drużina powinna sie utrzimać we Super Lidze Kobiyt.
Szportowo wyniki pokazujŏm, że nŏszo kobiyco drużina powinna slecieć ze ligi, ale ze racji, że liga mŏ sie stać zawodowôm, trza bydzie mieć jakiś kapitał, to ze II Ligi niy ma drużiny, kiero bōła by we sztandzie terozki awansować do Super Ligi. Co za tym idzie, nŏsze handbalistki utrzimiŏm sie we Super Lidze, mimo wyników pode spadek.
Dodatkowo, po syzonie, ze klubu odlyjzie łobycny tryner – Krzysztof Przybylski, kiery odlyzie do Piotrkovii.
Nowym trynerem mŏ łostać Marko Brezić. Je to 46 – lytni tryner Fińskij, drużiny Pargas IF.
Przigotowaniŏ do nowygo syzonu zacnie już we lipcu. Witŏmy i życymy powodzyniŏ!
własne / kprruch


text:
W přisłowje rěka, zo měł swjedźenje swjećić, kaž runje padnu. Tola tak jednorje so to Čornochołmčanske nałožkowe towarstwo Krabat ze swojim 25lětnym jubilejom zašłu sobotu w kulturnej bróžni Čornochołmčanskeho Krabatoweho młyna scyła njeměješe.
Čorny Chołmc (UH/SN). Dokelž běštej so dwě kulturnej skupinje, chór a rejwanska skupina, w decembru lěta 1991 k towarstwu zjednoćiłoj, njebě lochko, přihódny termin za jubilej namakać. Wšako bě so chór hižo w januaru 1966 załožił a je nětko 50 lět stary, dorostowa rejwanska skupina pak eksistuje hižo z lěta 1948. Tole bě předsydka towarstwa Monika Stoyan přitomnym na witanju hišće raz wuwědomiła. Wobmjezowanych městnow w bróžni dla, móžeše tam towarstwo sobotu jenož w małym kruhu, a to z wjesnymi towarstwami a prošenymi hosćimi kaž sponsorami a podpěraćelemi swoje 25lětne wobstaće swjećić.


text:
Mjeztym zo tele dny póstniske nory swoje kostimy přihotuja, je Domizniske a kulturne towarstwo Njebjelčicy kónc tydźenja zajimcow na kurs debjenja jutrownych jejkow přeprosyło.
Njebjelčicy (aha/SN). Přičina dočasneje zaběry z jutrownym nałožkom je jednora. Njebjelčanka Marja Šefrichowa, kotraž lětsa pjaty raz kružk nawjedowaše, je ze swojimi kmanosćemi posrědkowanja znajomosćow wo debjenju jejkow přewšo požadana. W jeje protyčce so w póstniskim času terminy kopja. Na Kamjenskich rjemjeslniskich wikach, w Budyskim Serbskim muzeju, w Lejnjanskim hosćencu „K lipje“ a na dalšich městnach chce wona swoje kmanosće w debjenju jejkow předstajić.
Schwalenje lětušeho dźěłoweho plana a wólby noweho předsydstwa Zwjazka serbskich rjemjeslnikow a předewzaćelow (ZSRP) stejachu minjeny pjatk w srjedźišću jeho hłowneje zhromadźizny.
Lejno (SN/BŠe). Hnydom wjacore wuprawy a zarjadowanja su sej łužiscy rjemjeslnicy a předewzaćeljo lětsa zaplanowali. Tak chcedźa na přikład zhromadnje po Delnjej Łužicy kolesować. Ekskursija po Hornjej Łužicy je tohorunja předwidźana. To chcedźa čłonojo Zwjazka serbskich rjemjeslnikow a předewzaćelow pišćeletwarsku twornju Eule wopytać a sej we Wjelećinje wobhladać, kak tam palenc dźěłaja. W septembrje podadźa so na třidnjowsku jězbu do Wittenberga. „Mnozy sobustawojo z Delnjeje Łužicy su ewangelscy. Lětušeje róčnicy reformacije dla smy so rozsudźili tole tematizować“, zdźěli předsydka ZSRP Monika Cyžowa.
Z wčerawšej Maćičnej akademiju w Budyskim „Wjelbiku“ je tež serbske lěto spominanja na 500. reformaciski jubilej zaběžało. Serbski superintendent Jan Malink rěčeše na temu „Luther a Serbja – legendy a fakty“.
Před nimale lětom je wón w Radworju w kruhu swojich pjeć dźěći, přiwuznych a přećelow hišće wjesele stoćiny swjećił. 3. februara je woblubowany lěkar, nadarjeny moler a spisowaćel, sanitarny rada dr. Joachim Nawka, na prawdu Božu wotešoł. 17. februara 1916 bě so wón jako šeste dźěćo sławnej Radworskej wučerskej Nawkec swójbje narodźił. Jeho mać pochadźeše ze znateje Andrickec wučerskeje swójby. Po maturiće na Budyskej Katolskej natwarnej šuli kubłaše so wón na oficěra, štož pak so serbskeho lista staršeho bratra Antona na njeho dla na zbožo nahle skónči. Wot lěta 1940 studowaše we Wienje medicinu a skónči 1950 w Praze studij lěkarstwa. Samsne lěto woženi so z lěkarskej koleginu dr. Marju Brězanec ze Sulšečanskeho młyna. Mandźelskimaj narodźi so pjeć dźěći. Syn Tadej je profesor mediciny, dalše dźěći stupachu tohorunja do powołanskich stopow staršeju. Dźowka Gabriela je wučerka.
Lubij (SN/CoR). Šěsć lět po Dnju Saksow w Kamjencu wotměje so najwjetši ludowy a towarstwowy swjedźeń swobodneho stata lětsa zaso we Łužicy, a to pod hesłom „Mit Volldampf nach Löbau“ wot 1. do 3. septembra w Lubiju.
Tež Serbam skići 26. dźeń Saksow znowa składnosć, serbsku kulturu a rěč wjetšej zjawnosći předstajić. Na internetnej stronje www.tagdersachsen2017.de je mjeztym móžno so direktnje přizjewić. Kaž Domowina zdźěli, móže so towarstwo, kotrež so hač do 1. měrca přizjewi, tež wo spěchowanje za jězbne kóšty požadać. Při prašenjach móža so zajimcy w Domowinskim zarjedźe w Budyšinje pola Clemensa Škody telefonisce pod čisłom 03591/550 208 abo tež přez mejlku na adresu wobhonić. Jasne hižo je, zo so muski chór Delany kaž hižo w minjenych lětach zaso na Dnju Saksow wobdźěli. To su čłonojo njedawno na hłownej zhromadźiznje wobzamknyli.
Loni wopyta 300 000 ludźi Dźeń Saksow w Limbachu-Oberfrohnje.
Choćebuz (SN/JaW). Přihoty na hłownu a wólbnu zhromadźiznu Domowiny 25. měrca we Wojerecach z połnej paru běža. Kaž zarjad třěšneho zwjazka zdźěli, dochadźeja prawidłownje namjety kandidatow za wólby zwjazkoweho předsydstwa a dalšich gremijow. „Dotal je so 19 ludźi zwólniwych wuprajiło za nowe zwjazkowe předsydstwo kandidować“, zwurazni nowinska rěčnica Borbora Felberowa w zdźělence. Za zastojnstwo předsydy je tuchwilu jenož dotalny předsyda Dawid Statnik namjetowany.
Chrósćicy (AW/SN). Zwjazk serbskich wuměłcow (ZSW) dóstanje při wuhotowanju 39. mjezynarodneho swjedźenja serbskeje poezije podpěru wjacorych cyłkow. Tak su Chróšćanski wjesnjanosta Marko Kliman (CDU), regionalna rěčnica Domowiny Katharina Jurkowa, předsydka Hórčanskeho wjesneho towarstwa „Při skale“ Marlies Młynkowa a nawoda Serbskeje zakładneje šule „Jurij Chěžka“ Měrko Šmit na njedawnym zetkanju w Chrósćicach, na kotrež bě předsyda přihotowanskeho wuběrka swjedźenja Benedikt Dyrlich přeprosył, pomoc přilubili.
Lětuši swjatk poezije w nošerstwje ZSW je wěnowany stotym posmjertnym narodninam serbskeho basnika Jurja Chěžki a wotměje so wot 10. do 13. awgusta. „Ze swjedźenjom ma so wuznam poeta Jurja Chěžki wuzběhnyć a jeho literarne tworjenje zjawnosći hódnje spřistupnić“, zwurazni Dyrlich. Tohodla zawjazachu so přitomni sobu přewjesć wabjensku akciju za zarjadowanja w Kamjenskej župje a předewšěm w Chróšćanskej gmejnje.


text:
Osłabiono brakami kadrowymi drużina trynera Berety zagro na wyjyździe szpil ze Lechią Zielona Góra, kero mocno rychtuje sie na rywanż za porażka ze jesiyni we Chorzowie.
Runda rywanżowo Lechia zacła łod rymisu 0-0 ze Stalą Brzeg, a potyn – po pauzie za brak jednyj drużiny we lidze – 3 wygrane, 2 rymisy i 1 sfalony szpil. We drużinie liczy sie na rywanż za sfalone 0-4 ze Ruchem we Chorzowie (tory do nos szczylali: Mokrzycki, Idzik x2, Janoszka).
Ruch jedzie na szpil bez Michała Biskupa, kiery musi łodbymbnić kara 2 szpilów za czerwono kartka jako chyciōł we szpilu ze Polonią Bytom, a gra Mariusza Idzika stoi pod znakiym zapytaniô, bo uraz okozoł sie poważniyjszy. Niy zagro tyż Piotr Wyroba i Korad Kasolik – łoba przekroczyli limit żółtych kartek. Zagrożyni we szpilu ze Lechią som Tomasz Foszmańczyk (3 żk) i Michał Mokrzycki (7 żk).
Przewidywany skład Ruchu:
Bielecki – Kwaśniewski, Kozłenko, Kawula, Kowalski – , Foszmańczyk, Mokrzycki, Będzieszak – Guzdek, Janoszka.
Kontuzje i wykluczynia to łokazja do gry do innych fusbalorzy. Przewidujymy, że ze racji braku Kasolika zagro Kozłenko, a braki we ataku uzypełni wypożycony na tako ewentualność Bartosz Guzdek.
Plan szpilów 28 raji:
Foto-Higiena – Gwarek TG
Stal Brzeg- Pniówek Pawłowice
ROW 1964 – LKS Goczałkowice
Polonia Nysa – Górnik II
Polonia Bytom – Warta Gorzów Wlkp. (17:00)
Rekord BB – Polonia-Stal
Lechia ZG – Ruch Chorzów (17:00)
Zagłębie II – MKS Kluczbork
Ślęza Wrocław – Piast Żmigród (14:00)
Ze godzinami zaznacone sôm szpile kiere nôjbarzij interesujom kybiców Ruchu, cyli szpile Ślęzy Wrocław i Polonii Bytom. Łobie drużiny walczom ze Ruchem ło piyrwszy plac we lidze.
Szpil Ruchu bydzie szło łoglōndać na łoficjalnym kanale Ruchu tukej => KUP DOSTĘP DO TRANSMISJI bydzie tyż rylacja radiowo we RADIO WIDZEW,oraz na YouTube (link poniżyj).
Przipominŏmy tyż ło nŏszyj zabawie. Typer Na Niebiesko pod patronatym Baru „Kinga” znŏjdziecie tukej => Typuj i wygrywej
własne


text:
Bòlesłôw Bòrk
Bòlesłôw Bòrk (úr. 9 łżëkwiata 1923 rokù w Zbichòwie, ùm. 18 lëstopadnika 2017 w Wejrowie) – kaszëbsczi spòlëznowi dzejôrz, ùtwórca, pedagòga.
Znóny jakno aùtór historicznëch artiklów w „Pòmeranie”, a téż lëteraturë, jakô pòwiôdô ò kaszëbsczich dzejach, m. jin. „Lesôcczé pòwiôstczi ë jiné dokôzë” (2002). Wòjnowi kawel rzucył gò na Zôpadną Eùropã, pò wòjnie wrócył na Kaszëbë i skùńcził przerwóną edukacjã. Béł czerownikã szkòłów, przédnikòwôł kòleczkòwsczémù partowi Kaszëbskò-Pòmòrsczégò Zrzeszeniô. W 1997 rokù dobéł nôdgrodã na lëteracczim kònkùrsu m. Jana Drzéżdżóna[1].
PrzëpiscziEditëjë
- ↑ Nie żëje Bòlesłôw Bòrk – Klëka, 2017.11.22 (Radio Kaszëbë)


text:
Ze swěta knjeza Knigge - Aus der Welt des Herrn Knigge [12/2016]
Zašły tydźeń dožiwi rjadownja 6/1 Worklečanskeje wyšeje šule "Michał Hórnik" njezapomnity projekt we Wojerecach. Tema w tamnišej kulturnej fabrice rěkaše: "Knjez Knigge - dźensa hišće aktualny?"
Šulerjam tam na započatku rozkładźechu, štó bě knjez Knigge a kak zadźeržimy so dźensa prawje na swjedźenjach doma, w hosćencu a docyła mjez sobu. W scenach šulerjo pokazachu, što maja za prawe a što nic. W druhim dźělu, a to běše přihot na hody, słyšachu wo zadźerženju w hosćencu a kak kryje so blido, hdyž maš štyri abo pjeć jědźow. Šulerjo smědźachu so wuspytać a zhonichu mjez druhim, kak nudle jěm, z čim jěm solotej, langusty abo rybu, z kajkich škleńcow što piju, kak nastajam wšitko na blido a hdźe leži na kóncu moja serwjeta. Potajkim - prawe kryte hodowne blido je zaručene. Dźěći jako pomocnicy dźě nětko wědźa, kak to dźe.
Error
foto a tekst: S. Eckertowa


text:
K šestej koparskej hrě wjesneju teamow „sewjer“ přećiwo „juh“ zetkachu so Ralbičenjo minjenu sobotu. Partija wotmě so znowa na małym hrajnišću. Kontrahentaj hraještaj dwójce třiceći mjeńšin. Měrćin Čóška bě suwereny sudnik. Hač na prěnju hru, kotruž bě „juh“ z 9:1 dobył, běchu tele derbyje přeco jara napjate. Lětsa wšak „sewjer“ jasnje dominowaše, a to hižo k połčasej z 5:0.
W druhim přechodźe drje so team „juh“ stopnjowaše, njemóžeše pak poražce 12:4 zadźěwać. Běše to zdobom na wrota najbohatša hra w stawiznach tohole wjesneho duela. Zastupnistwo „sewjer“ tuž nětko ze 4:2 nawjeduje.
Wjele Ralbičanow je składnosć wužiło a sej hru wobhladało. Wo ćělne derjeměće postara so znowa wohnjowa wobora. Po derbyju hajachu wjesnjenjo zhromadnosć a hišće dołho bjesadowachu. Maik Brězan
Hač do wčerawšeho wubědźowaše so něhdźe 120 jěcharkow a jěcharjow w Hórčanskim stadionje. Při horcych temperaturach a před něhdźe 1 000 přihladowarjemi wojowachu tež wjacori lokalni matadorojo wo prědnje městna. Tak startowaštaj Křesćan Zahrodnik z konjom Namibiju a Měrko Handrik z 20lětnym Air Jordanom w mjezynarodnym pruwowanju CCI*.
Po dresurje pjatk wječor a po přezpólnym skakanju sobotu wotmě so wčera skakanje přez lochce spadowace zadźěwki. W tymle zakónčacym wurisanju móhł so Měrko Handrik před Křesćanom Zahrodnikom zaměstnić, wšako dźěleše jeju jenož 0,9 dypkow. Zahrodnik pak by dyrbjał wšitke zadźěwki spotorhać a Handrikej dyrbjała so nula bjez jeničkeho zmylka poradźić. K tomu wšak njedóńdźe. Po połhodźinskej přestawce wosrjedź pruwowanja njewjedra dla bě jasne, zo je Křesćan Zahrodnik w mjezynarodnym wubědźowanju třeći a Měrko Handrik štwórty. Wulke to wjeselo mjez přiwiskom domjacych jěcharjow kaž tež mjez přihladowarjemi.
Wot minjeneje sezony ma prěnje koparske mustwo Sokoła Ralbicy/Hórki noweho trenarja, 51lětneho Thomasa Schultza ze Spal. Wjacore lěta bě wón hrajerjow ST Wojerecy 1919 trenował, prjedy hač přewza wón rólu šeftrenarja w Ralbicach. Jurij Bjeńš je so z nim rozmołwjał a zhonił, kajke bě Schultzowe prěnje lěto pola Sokoła.
Knježe Schultzo, swoju prěnju sezonu sće ze Sokołom Ralbicy/Hórki we wokrjesnej wyšej lize na 5. městnje skónčił. Sće spokojom?
T. Schultz: Cil mustwa bě so mjez prěnimi pjećomi zaměstnić. To je wone docpěło. Tež, hdyž sym sej tajnje snano tón abo tamny dypk wjace wuličił, móžu prajić, zo bě to dobra sezona.
Hdźe sće tón abo tamny dypk zhubili?
SJ Chrósćicy II
– FSV Bretnig-Hauswalde 2:2 (0:1)
Za domjacych zasadźeni: B. Klimant – Hojer, Mark, M. Brězan, T. Klimant, Wowčer, Zahrodnik, Domš, Al Abdi, Pawlik, Jakubaš, Schäfer, Budar, Mohammed, S. Brězan, Młynk
16 koparjow měješe trenar Chróšćanskeho druheho mustwa Daniel Pohling wčera k dispoziciji, mjez nimi tež Salmana a Iwana. Haj, sće prawje čitali! A jeli so dźiwaće, zo tutej mjenje dotal w zwisku z Chróšćanami a serbskej kopańcu čitali njejsće, maće prawje. Salman Mohammed (22) a Iwan Al Abdi (20) staj mjenujcy kurdiskaj pachołaj ze Syriskeje. Wot kónca zašłeje sezony wonaj w Chrósćicach sobu trenujetaj. Wčera běštaj nětko prěni raz zasadźenaj.
Awtor dźensa
Stefan Šmit
Mjeztym zo přebywa wjetšina sakskich šulerjow tučasnje ze swojimi staršimi abo přećelemi zawěsće w prózdninach a móža po tym hišće někotre dny abo snadź tež tydźenje wotpočnyć a so wočerstwić, je zawěrno „rjany“ čas za koparjow w regionalnej lize hižo zaso nimo. Po dźewjećtydźenskej přestawce zahaji so pjatk wječor w štwórtej najwyšej koparskej lize Němskeje hrajna doba 2015/2016.
Na jěchanski turněr
6. mjezynarodny mnohostronski jěchanski turněr přewjedźe so přez cyły kónc tydźenja w Hórkach. Dźens wječor, jutře a njedźelu je dresura, sobotu potom hłownje přezpólne jěchanje a njedźelu skakanje. Wobšěrny časowy plan namakaće na stronje jěchanskeho towarstwa Při Klóšterskej wodźe pod www.psv-amklosterwasser.de
Testowe koparske hry
Budissa Budyšin je hišće hač do njedźele w treningowym lěhwje w Bad Blankenburgu. Tam wočakuje sobotu U 23 Čerwjeno-běłych z Erfurta wot 14 hodź. k testowej partiji. Njedźelu w 10.30 hodź. hraja chowancy trenarja Tomaša Henčla w Rudolstadće přećiwo tamnišej Jednoće. Dalše testowe hry kónc tydźenja su: dźensa we 18.30 hodź. Jednota Kamjenc – ST Drježdźany-Strěžin, w 19 hodź. SJ Chrósćicy – Budissa Budyšin II; njedźelu w 12.30 hodź. ST Marijina hwězda – Jednota Kamjenc, w 15 hodź. ST Rychbach (Hornja Łužica) – ST Radwor.
Simsony so wubědźuja
Kóžde lěto wubědźuja so wohnjowe wobory zarjadniskeho zwjazka Při Klóšterskej wodźe w hašenju. Lětsa zetkawaja so kameradojo dohromady dźewjeć króć, zo móhli potom najspěšnišu woboru 2015 mytować. Nimo dalšich woborow z pjeć gmejnow stej tež młodźinskej wohnjowej woborje z Ralbic-Róžanta a Pančic-Kukowa/Wotrowa pódla. Wonej pak runje tak do cyłkowneho dypkoweho systema zapřijatej njejstej kaž wobornicy ze Salowa, Brěžkow a delnich Sulšec. Minjeny pjatk dobychu we Worklecach kameradojo ze Sulšec před Konjecami-Šunowom a Sernjanami-Róžantom.
Z tabulki wučitaće, štó ma po třoch z dźewjeć běhow dotal najlěpše wuhlady na pokal zarjadniskeho zwjazka Při Klóšterskej wodźe 2015:
1. Konjecy-Šunow (51 dypkow), 1. Worklecy (51), 3. Sernjany-Róžant (49), 4. „Swj. Beno“ Pančicy-Kukow (42), 4. Gmejnska wobora Ralbicy-Róžant (42), 6. Pěskecy (40), 7. Hórki (16), 8. Smjerdźaca (12)


text:
Düsseldorf/Mišno (B/SN). Bywši zwjazkowy minister za nutřkowne naležnosće Thomas de Maizière warnuje před tym, z přehnatymi a hrubymi rozestajenjemi politisku kulturu w Němskej wobškodźić. Přistojne mjezsobne wobchadźenje so pozhubja, rjekny de Maizière w Brüsselu wuchadźacej nowinje Rheinische Post. „Mamy w politiskej debaće lědma hišće rozdźěla mjez piano a fortissimo. Zwjetša je to jenož hišće fortissimo“, wobžaruje politikar CDU a čłon financneho wuběrka zwjazkoweho sejma.
Kak dołho hody swjećić?
Róžant (B/SN). K jutram budźe wołtar Róžeńčanskeje putniskeje cyrkwje wot fachowcow wobšěrnje restawrowany. Tež wjace hač 400lětny original postawy maćerje Božeje je hač na krónu hižo wobnowjeny. Sotra Tadeja Zelnakec z klóštra Marijineje hwězdy w Pančicach-Kukowje z toho wuchadźa, zo drjewjanu postawu swj. Marije prěni raz restawruja. „Po zdaću je wšitko na njej hišće originalne, barba z njeje pak so hladajcy pušća“, praji cistercienska. Zamołwite rjadnicy za putnisku cyrkej nadźijeja so jałmožnow. Po njedawnym hodownym koncerće je chór Lipa za ponowjenje postawy maćerje Božeje hižo nahladnu sumu pjenjez z kolekty při drujach přewostajił. Nimo Wechselburgskeje je Róžeńčanska najwuznamniša putniska cyrkej w biskopstwje.
Počesća mandźelskeju Kreyssig
Paris (B/SN) Euronews rozprawjeja, kak su křesćenjo po cyłym swěće hody 2018 swjećili. W Sydneyju swjećachu Awstralčenjo z mnoho hosćimi při Sydney Bondi Beach. Policija měješe wjele dźěła z alkoholizowanymi domoródnymi runje tak kaž z cuzymi. W najwjetšim měsće Pakistana, w Karatschi, je mała křesćanska wosada w Božej nocy pod krutym wěstotnym dohladom skromnje kemše swjećiła. W Peru swjeća hody w kóždej kónčinje z druhimi nałožkami. Wječor zakónča z wulkim wohnjostrojom po hodownej Božej mši. W Južnej Koreji bydli wjele křesćanow. Tu hody njeswjeća w swójbje, ale wšitcy zetkaja so w cyrkwi. Na spočatku předstaja hodownu hru a přizamknje so Boža mša. Po tym wostanu wšitcy w cyrkwi a zhromadnje jědźa. Wjele młodostnych hnydom w cyrkwi přenocuje. Wječor ćahaja ludźo wjesele po hasach a spěwaja hodowne spěwy.
Chwali „Puće Knjeza“
Damaskus (B/SN). Křesćenjo w Syriskej strowja so hody z „Milad Majid“, štož woznamjenja: Wjesołe hody. Swjeća tam hody podobnje kaž w Němskej. 25. decembra je tam najebać njeměr a wójnu swjaty dźeń, hačrunjež su tam jenož někak dźesać procentow ludnosće křesćenjo. Stawizny křesćanstwa w Syriskej sahaja hač do Antiochije, dźensnišeho města Antakya. Tam su so japoštoljo prěni raz křesćenjo mjenowali. Młody šuler Siwar praji wo hodźoch na Facebooku: „Knježi wójna a dožiwjamy wjele zła. Smy wjace doma hač w šuli. Stajimy hodowny štom a darimy sej maličkosće. Kóžda swójba je někoho zhubiła. Wažne nam je, zo hromadźe dźeržimy.“
Poruča orientacisku pomoc
Berlin (B/SN). Po 1 600 kilometrach puća za lěpšu klimu su putnicy w zwjazkowym hospodarskim ministerstwje w Berlinje lisćinu žadanjow statnemu sekretarej Ulrichej Nussbaumej přepodali. Wón je so z putnikami intensiwnje rozmołwjał a pokaza so wotewrjeny nastupajo temu klimowa sprawnosć, měnjo: „Mje njetrjebaće přeswědčić.“ W septembru bě so klimowy putniski puć, organizowany wot wobeju wulkeju cyrkwjow, w Bonnje zahajił. Wot toho časa bě po wotrězkach 1 500 putnikow po puću. Dale wjedźeše puć přez Pólsku do Katowic, hdźež wotmě so hač do 14. decembra swětowa klimowa konferenca.
Prěni raz žónska na čole
Berlin (B/SN). Zwjazkowa zhromadźizna Pomocneho skutka kolpingow w Kölnje je Ursulu Groden-Kranich za nowu předsydku 1850 załoženeho katolskeho zwjazka wuzwoliła. Zapósłanča CDU je wučena bankownica. Jeje centralne temy w zwjazkowej politice su europska a swójbna kaž tež kulturna a medijowa politika. 53lětna nastupi zastojnstwo po Thomas Dörflingeru, kiž njebě po 14 lětach hižo jako předsyda kandidował. Pomocny skutk kolpingow w Němskej ma 230 000 sobustawow.
Pater Rupert Mayer
Drježdźany (B/SN). Na rozmołwje z Drježdźansko-Mišnjanskim biskopom Heinrichom Timmereversom we wobłuku Katolskeje akademije w Drježdźanskim domje katedrale 29. nowembra wobdźělištej so paliatiwna lěkarka dr. med. Barbara Schubert kaž tež dušepastyrka Drježdźanskeho jastwa Angelika Lang. W srjedźišću wječora steješe prašenje, kak radźi so wujednanje krótko do smjerće. „Kóždy dźeń ludźo druhich ranja, ponižeja a jim žiwjenske móžnosće rubja. Woporam je často lědma móžno, skućićelam wodać. A hustodosć so skućićeljo wobaraja, swoju winu dowidźeć. Křesćanska wěra pak namołwja nas wšěch k wujednanju, a to je wužadanje“, rjekny biskop Timmerevers. „Puć wujednanja njeje teoretiski, ale praktiski a indiwiduelny.“
Nowa metoda přepytowanja
Lipsk (B/SN). Město Lipsk je mjezynarodne wubědźowanje za nowy měšćanski pomnik Luthera-Melanchthona wupisało. Stary běchu za čas Druheje swětoweje wójny za produkciju brónjow zeškrěli. Namjety za nowy pomnik hodźa so hač do 9. januara 2019 zapodać.
Z „Hodowneho domu“ čitała
Lipsk (B/SN). Renoměrowana awtorka Zsuzsa Bánk je 29. nowembra w Lipsku ze swojeje runje wušłeje knihi „Hodowny dom“ čitała. W njej dźe wo to, zo dwě přećelce w kofejowni dźěłatej a so jako maćeri wo swoje dźěći staratej. Jedyn són pak njespušćitej: rozpadany kónctydźenski domčk w Odenskim lěsu saněrować a w nim hody swjećić. Je to křesćanska stawiznička wo přećelstwje a wo zmužitosći, žiwjenje do rukow wzać.
Namołwja k zamołwitosći
Vatikan (B/SN). Bamž Franciskus je znowa přesnadne přihoty na mandźelstwo w katolskej cyrkwi kritizował. Někotre „pozdatne přihoty“ za zrały rozsud njedosahaja. Dźe tu wo sakrament a nic wo někajku formalitu. Cyłe žiwjenje wjerći so wokoło lubosće. „Z lubosću njesměš so hrajkać!“, praji swjaty wótc.
Myto spožčili
Berlin (B/SN). Myto za „ciwilnu kuražu“ přećiwo prawicarskemu radikalizmej, antisemitizmej a rasizmej spožčichu Janinje Levy z Hamburga. Jednaćelka kreatiwneje agentury bě w aprylu zakročiła, jako buštaj młodaj mužej z kipu na hłowje w Berlinje wot młodeho Syričana z pasom nadběhowanaj a z antisemitiskimi wudmami hanjenaj. Z 3 000 eurami dotěrowane myto dósta Levy 29. oktobra w Berlinje na zarjadowanju Carity.
Wobwinuja měšnika
Varanasi (B/SN). W indiskim měsće Varanasi (zwjazkowy stat Uttar Pradesh) su 18. nowembra katolskeho měšnika Vincenta Pereiru radikalni hinduistiscy nacionalisća wosrjedź nyšpora w modlerskim centrumje atakowali. Policija měšnika zaja, dokelž měni, zo je ze swojej modlitwu a wustupowanjom tumulty hindu-přiwisnikow prowokował.
Berlin (B/SN). W Pakistanje z jastwa pušćena křesćanka Asia Bibi ma po měnjenju fachowca CDU za čłowjeske prawa Michaela Branda škit a schow w Němskej namakać. Jeje žiwjenje je wohrožene, rjekny wón frakciji CDU/CSU w zwjazkowym sejmje. Pjećkrótnu mać běchu w lěće 2010 pječa hanjenja Boha dla w Pakistanje k smjerći zasudźili. Kónc oktobra najwyše sudnistwo kraja wusud zaso zběhny. To zbudźi protesty radikalno-islamskich skupin.
Žana wěstota w lěhwach
Berlin (B/SN). Spominajo na kónc Prěnjeje swětoweje wójny před sto lětami su Ewangelska cyrkej w Němskej, Němska biskopska konferenca, Ewangelska cyrkej Berlin-Braniborska-šleska Hornja Łužica kaž tež arcybiskopstwo wčera na ekumenisku nutrnosć, do Berlinskeje tachantskeje cyrkwje přeprosyli. Boža słužba steješe pod hesłom „Měr w Europje“.
Natwarja zničeny kraj
Mnichow/Karakosh (B/SN). Dźeń a wjace křesćanskich ćěkancow nawróća so do irakskeje Ninive-doliny. Woni su rozsudźeni, sej tam křesćanske herbstwo zachować, rjekny eksperta za čłowjeske prawa katolskeho pomocneho skutka „Cyrkej w nuzy“ Berthold Pelster. Něhdźe 120 000 křesćanow bě před teroristiskej milicu Islamski stat z Ninive-doliny do kurdiskeho dźěla Iraka ćeknyło. Mjeztym je so połojca z nich nawróćiła a pomha nětko při znowanatwarje. Pelster praji, zo su z pomocu cyrkwje wjace hač 40 procentow zničenych a wobškodźenych domow zaso natwarlili. W někotrych kónčinach su tež cyrkwje zaso wotewrěli. Zetkawaja pak so tež w ćežko wobškodźenych cyrkwjach, dokelž nowotwary swój čas traja.


text:
Marja Elikowska-Winklerowa
Marja Elikowska-Winklerowa (němsce Maria Elikowska-Winkler; * 12. meje 1951 w Poznanju) je serbsko-pólska wučerka a žurnalistka. Wona bě dołholětna nawodnica Choćebuskeje Šule za delnjoserbsku rěč a kulturu a załoži w lěće 1993 Delnjoserbski dźěćacy ansambl. W lěće 2019 spožči so jej Myto Ćišinskeho za jeje zasłužby wo wobchowanje a daledawanje delnjoserbskeje rěče.
Rodźena Pólka studowaše filologiju při Poznańskej uniwersiće. Wot 1981 bě wona docentka při Centralnej serbskej rěčnej šuli w Dešanku a wučeše tam pólšćinu. Za čas přewróta wuwučowaše při wšelakorych institucijach w Delnjej Łužicy. Ze załoženjom Šule za delnjoserbsku rěč a kulturu sta so Elikowska-Winklerowa w septembrje 1992 z jeje nawodnicu a wosta hač do lěta 2017 na tutej poziciji. Nimo toho załoži wona 1993 Delnjoserbski dźěćacy ansambl, kotrehož wuměłska nawodnica wona je. Připódla dźěła pola RBB jako awtorka a reporterka za serbski program.
Załožba za serbski lud mytowaše Marju Elikowsku-Winklerowu w lěće 2019 za jeje dołholětne a njesprócniwe skutkowanje za zdźerženje a daledawanje delnjoserbskeje rěče we wšěch generacijach a nastajne podpěrowanje serbskich kulturnych a trajnych projektow w Delnjej Łužicy.[1]
Elikowska-Winklerowa bydli w Choćebuzu, je zmandźelena a ma tři dźěći, mjez nimi komponista Sebastiana Elikowskeho-Winklera, kotremuž bě so 2015 spěchowanske myto Myta Ćišinskeho spožčiło.
Česćowanja[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- „Zasłužena pólskeje kultury“, 1997
- Zasłužbny křiž Republiki Pólskeje, 2001
- Medalja braniborskeho krajneho sejma, 2016
- Myto Ćišinskeho, 2019
- Spěchowanske myto Myta Ćišinskeho za Delnjoserbski dźěćacy ansambl, 2001
Wozjewjenja[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Jako wudawaćelka
- Sorben (Wenden) und Lemken. Ethnische Minderheiten in Brandenburg und Polen. Sorbisches Institut, Bautzen 2012. ISBN 978-3-9813244-3-3.
- Stary Žylowaŕ Erwin Mjerśeńc wulicujo. Šula za delnjoserbsku rěč a kulturu, Chóśebuz 2013.
- Něgajšny Turnojski gólc a jogo starki. Chóśebuz 2014.
- Žywjeńske dopomnjeńki serbskich žeńskich. Chóśebuz 2015.
- Ze žywjenja serbskich muskich. Chóśebuz 2017.
Nóžki[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- ↑ Myto Ćišinskeho na webstronje Załožby za serbski lud
Wotkaz[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Marja Elikowska-Winklerowa – Literatura w katalogu Němskeje narodneje biblioteki (němsce)


text:
W serbskej literaturje chowaja so mnohe drohoćinki, na kotrež znowa skedźbnić je trjeba, zo njebychu so pozabyli. Wotpowědne impulsy chce awtorka serbskim čitarjam a čitarkam z nowym rjadom „Znowa čitała“ dawać.
„Runina bjez započatka. Runina bjez kónca. Čerwjenizna rozkćěteho wrjosowišća. Wrjosowe pola kaž rańše zerja. Baćon na mokrym polu. Čornoběłe stadło. Króny dubow, siluety lěskow a hajkow město horow ...“ To móhło być poetiske wopisanje krajiny, w kotrejž pobych loni w dowolu, w nižinach při rěkach Habola, Łobjo a Tanger a kusk dale sewjerowuchodnje, we Wendlandźe. Moje słowa pak to njejsu, ale te čěskeho basnika Josefa Sucheho w powědce „Sćiny swjateho haja“.
Wona je z dohromady jědnaće powědkami wo połobskich Słowjanach w knize „Zabyte hrodźišća“ wozjewjena. Na nju so hnydom dopomnich, jako změrowace łučiny podłu Łobja do so srěbach, wěži Klóštra Jerichowa na horiconće wobdźiwach a žorawje wobkedźbowach. Doma sej knihu wućahnych a po lětach znowa w njej listowach. Měrliwe krajiny njesteja w srjedźišću, ale rozestajenja, bitwy a wójny.


text:
Budyšin (CS/SN). Po tuchwilnym stawje maja so Budyske Wjacławske wiki wot 26. nowembra hač do 22. decembra přewjesć. Tole praješe wyši měšćanosta Alexander Ahrens (SPD) wčera na nowinarskej rozmołwje. Njewěstosće pak wostawaja, dokelž móhli so zakonske postajenja hač do toho změnić.
Wiki drje budu w blišej wokolinje jeničke. Ćim wažniše je, zo so wone tež wotměja. Wšako ma město wothłosowany hygienowy koncept. Tak dźěla je do přebywanskeho wobłuka na Žitnych wikach a Hłownym torhošću, hdźež poskićeja jědźe a napoje, kaž tež do dundanskeho areala na Bohatej hasy, hdźež budu wšitke dalše předawanišća. „Apelujemy na zamołwitosć wopytowarjow, zo bychu wotstawki dodźerželi“, Ahrens wuzběhny. Dyrbjało-li pak krajne knježerstwo wuměnjenja přiwótřić a prawidło 3G, 2G abo samo 1G zawjesć, bychu hodowne wiki wotprajić dyrbjeli. Wotstawkow dla je mjeztym hižo lodowa čara na Butrowych wikach wotprajena. Měšćanske zarjadnistwo wočakuje lětsa mjenje wopytowarjow z Čěskeje a Pólskeje. Tam su tež mjenje wabili.


text: Wo połojčnosćach Karl-Heinz Schütze nidźo njedźerži. „Hdyž so gratu přimaš, da porjadnje“, je dewiza 61lětneho Wojerowčana. Wot 2014 do 2019 bě wón poradźowacy wobydler we Wojerowskej přiradźe za serbske naležnosće. Na to chce nawjazać. Čornochołmčanski Krabatowy młyn ma dale rosć a wuprudźeć. Model Witaj w Němčanskej pěstowarni „Pumpot“, kotraž je w nošerstwje Serbskeho šulskeho towarstwa, dyrbi dale hić. Na to nawjazowacy koncept 2plus na Handrija Zejlerjowej zakładnej šuli ma so konsekwentnje dale zwoprawdźeć. To wšo jemu na wutrobje leži. „Trjebamy serbšćinu tež na přichodnej wyšej šuli. Po móžnosći měli tam tohorunja předmjety kaž zemjepis, biologiju a stawizny w serbskej rěči podawać. Personal zawěsćić měło kultusowe ministerstwo.“


text: Wojerecy (SiR/SN). Projekt „Pytać za slědami“ we Wojerecach zaběra so lětsa z wodomjetami (Springbrunnen). Mjeztym přewjeduja jón tam štwórty króć. Projekt młodym wobdźělnikam zmóžnja so intensiwnje ze swobodnje wolenej towaršnostnej temu bliže zaběrać a wuslědki zjawnje předstajić. Po prěnich lětach, jako steještej zašłosć NDR ze stawiznami a wuwićom šulow we Wojerecach kaž tež tema „Bjez rěče – Serbja w nacionalsocializmje“ w srjedźišću, maja lětsa hesło „Kupacy so we wodomjetach – dźěćatstwo w NDR“. Při tym hraje skrótšenka Hoywoj wosebitu rólu. Pismik „j“ z přełožka „Wojerecy“ ma symbolisce stać za dwurěčnosć města. Młodźi wobdźělnicy projekta, kotryž tamniša Kulturna fabrika (Kufa) pod nawodom Iny Züchner organizuje, rešeršuja, rozmołwjeja so z časowymi swědkami, zběraja nazhonjenja z nahrawanjom zwukow a wobrazow, a zhonja wo stawiznach města.


text: Dokelž přebywach minjene štyri tydźenje zwonka Łužicy, njetrjebach so cyły čas na přikład wo žane płaćizny za bencin starać. Wšako njeběch na awto pokazany. Nawróćiwši so spočatk tydźenja ćim bóle woči wuwalach, jako při tankownjach płaćizny wuhladach. Zdźěla nětko za liter ćěriwa wjace płaćiš, hač do pandemije. Podobne nazhonich z tepjenskim płunom. W zašłych dwaceći lětach dóstawach stajnje w pózdnim nalěću zdźělenku, zo móžu sej za někak přijomnu, abo lěpje prajene znjesliwu płaćiznu tank napjelnić. Jako so nětko swojeho dodawarja płuna za tym prašach, wón jenož wotkiwny a měnješe, hač drje njejsym při tankownjach płaćizny za bencin widźał a kak dyrbjał wón mi potom hišće wosebitu akciju poskićeć. A to třeće, štož mi napadny, bě započaty hruby twar jednoswójbneho domu w Prěčecach. Wonkowne a nutřkowne sćěny su drje hotowe, ale třěcha přeco hišće žana natwarjena njeje. To wona hižo spočatk junija, jako tam posledni raz nimo jědźech, njebě. Njewěrju, zo twarski knjez mjeztym žadyn lóšt na swój dom nima.


text:
Njezapomnity pomocnik
Grodk (SN/ch). Fararjej Johannej-Jakobej Werdinej spožča čestnu medalju „Wosebite zasłužby za město Grodk“, a to we wobłuku wobydlerskeho swjedźenja składnostnje 25. róčnicy němskeje jednoty 3. oktobra na Grodkowskim torhošću. Ze swojim njesprócniwym dźěłom a wulkim socialnym angažementom je farar Werdin žiwjenje města na mnohich polach sobu postajał. Přez swoje něhdźe 4 000 Božich słužbow je wón w Grodku znaty a njezapomnity. Werdin pochadźa z Gubina a přewza 1977 z hakle 25 lětami wosadu Michałskeje cyrkwje w Gubinje. Wón bě tež farar we Łojowje (Groß Luja), Lěšćach (Hornow) a Małych Dobrynjach (Klein Döbbern).
Wo reformaciji so wuměnjeć


text:
Konjecy: 21. a 22. meje swjeća w Konjecach zaso wjesny swjedźeń. Započatk je sobotu w 16 hodź. z dźěćacym swjedźenjom pod hesłom „wohnjowa wobora“. Tu chcedźa překwapić mały, ale tež starši publikum. Snano dyrbja wohnjowi wobornicy na alarm chwatać? Njedźelu dopołdnja wotměje so wubědźowanje čestnohamtskich wohnjowych woborow wokolnych wsow. Wjeršk swjedźenja je njedźelu w 14.30 hodź. mejemjetanje młodźiny w Šunowje. K zakónčenju w 16.30 hodź. budźe požohnowanje noweho wohnjowoborneho awta. Zastupjerjo wokrjesa a gmejny je wobornikam oficialnje přepodadźa.
Hórki: Wjesne towarstwo a Hórčanska młodźina přeprošujetej sobotu, 21. meje, wot 17 hodź. na mejemjetanje. Běhej wo wjeršk meje přizamkny so program wjesnych dźěći a mejska reja młodźiny. Wječor su wšitcy witani na spěwny wječork ze skupinu „Brankački“.
Chrósćicy: W Chrósćicach poběža młodźency hižo w 16 hodź. za wjerškom meje. Wjeselće so na zhromadne popołdnjo z kofejom a tykancom. K zabawje hudźa Chróšćanscy muzikanća. Na dźěći čaka skakanski hród. Dale přihotuja za wšitkich přitomnych tombolu, livestream na kopańcu a reje.


text: Radwor (SN/MkWj). Hižo nětko je jasne, zo změje Radworska gmejna lětsa wo wjele mjenje dawkowych dochodow hač spočatnje planowane. To zhonichu radźićeljo a hosćo předwčerawšim na posedźenju gmejnskeho parlamenta. Wjesnjanostka Madeleine Rentsch (Domizniscy přećeljo Minakał) informowaše, zo njezměja kónc lěta planowane 800 000 eurow přemysłoweho dawka w kasy ale jenož něhdźe 300 000 eurow. Hač stat gmejnje pobrachowace 500 000 eurow naruna, tam dotal hišće njewědźa. Hłowna přičina je, zo sej zawody hižo płaćene dawki wróćo žadaja, dokelž njemóžachu koronapandemije dla produkować.


text:
We sobotni wiecór, bez kybiców – bo wlajzły nowe łobostrzynia, Ruch Chorzów szpilŏł ze Stalą Brzeg ło fest ważne punkty do tabyli.
Genau 17 października właziły nowe łobostrzynia i szpil Ruchu niy môg sie łodbyć ze udziałym kybicow, beztosz atmosfera bōła richtig szparingowo.
Ino jak sie tak poleku na wszistko zaglōndo, to Ruch zacôn szpil fest dobrze. Atakowôł, cis, kombinowôł i we 20 minucie nawet wylyźli my na prowadzynie! Po cyntrze bala ze kepy szczelōł Konrad Kasolik i torman sie niy spodziewôł, że bala wleci mu do tora. EINS!
Zanim my sie nacieszyli torem, bōło już po eins. We 23 minucie Celuch, kiery szukôł co chwila kaj sie urwać Kulejewskiemu w końcu dopiōł swego i wyloz sôm na sôm ze Kubą Balickim. Lobym, podcinkom pokonôł nôszego tormana i bōło 1-1.
Trocha to rozbiōło Ruch bo ewidyntnie łoddali my pole gościom, a te chcieli wyciōngnonć maksa ze tego szpilu. We 32 minucie bōł ek. Cynter na… kepa, kiero rynkom zastompiōł Celuch i bala wlajzła we łokiynko tora Bieleckiego. Niy ma gwizdka, niy ma sygnału cyli bōło 1-2.
Myślelimy, że na pauza zlejzymy ze 1-2, ale we 44, 45 minucie bala dostôł Mariusz Idzik. Minōł Szadego, pokulôł bala do tora, a ta znalozła droga i na pauza bōło po zwei!
Goście na bank chcieli tyn rymis utrzimać do końca, bo tak grali we drugij połowie szpilu, żeby ino niy szczylać, a nôs niy puszczać do szczału. Na nic sie to zdało, bo Ruch wyloz na ta połowa jak wilk na owce.
Przede wszistkim pomogła smiana Paszka, kiery zmienōł Mateusza Winciersza. Wini miôł wcześnij jedna setka, sôm na sôm łobroniōł Szady.
Pachu zrobiōł kawał roboty, a we efekcie, we 80 minucie szpilu szczelōł tora! To bōł jego piyrwszy tor do Ruchu we lidze! Slôz ze balom do środka, szczelōł we środek tora, a Szady na wykroku ino patrzôł jak bala wlatuje do tora!
Goście sie starali jesce cosik pociś, ale my we łobronie błyndow już niy popyłniali i zasłużynie wygralimy ze Stalą Brzeg 3-2!
Nôsz plus szpilu: Daniel Paszek. Wlóz we 61 minucie szpilu i zrobiōł show! Bōł na lewyj, bōł na prawyj, bōł we ataku i szczelōł tora! Jego bieganie prziniosło zamiyrzony efekt i ta zmiana bōła fest na srogi plus.
Ruch Chorzów – Stal Brzeg 3:2 (2:2)
Skład Stali: Szady – J. Kowalski, Banach, Danielik, Maj – Kuriata, Łukawiecki – Kamiński, Sypek, Zapotoczny (71′ Niemczyk) – Celuch.
Skład Ruchu: Bielecki – Będzieszak, Kasolik, Kulejewski, Kwaśniewski – Winciersz, Sikora, Duchowski, Foszmańczyk, Janoszka – Idzik.
Tory: Kasolik 21′, Idzik 45′, Paszek 80′ – Celuch 24′, 32′
Szpil szło słuchać we Radiu Widzew, kaj komyntowôł je Dejvid, a odsłuchać rylacja możecie tukej => LIVE Ruch- Stal
własne


text:
Martin Haspelmath
Martin Haspelmath (roź. 2. februara 1963 w Hoya) jo nimski rěcywědnik.
Žywjenje[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
W lětach 1983–1985 na Wienskej Uniwersiśe a 1985–1987 na Uniwersiśe w Köln jo Martin Haspelmath studěrował indogermanistiku, powšyknu rěcywědu a slawistiku. W 1988 wón jo wustuděrował na University at Buffalo swój magistrowy eksamen w rěcywěźe, 1989 swój magistrowy eksamen w slawistice na uniwersiśe Köln. Pó wukrajnym lěśe na uniwersiśe Lomonosowa w Moskwje jo źěłał 1990–1996 na lichotnej uniwersiśe w Barlinju, źož 1993 jo se promowěrował a w 1996 teke habilitěrował.
Wót lěta 1998 jo Haspelmath na Max-Planck-instituśe za ewolucionarnu antropologiju w Lipsku pśistajony ale teke ako honorarowy profesor za rěcywědu na uniwersiśe Lipska cynity.
Slěźenja[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
Slěźeńske śěžyšća Haspelmatha su syntaksowa teorija, morfologija, rěcny kontakt, rěcna změna ale teke rěcna typologija. Wažny projekt pód jogo wjednistwom jo było wuźěłanje World Atlas of Language Structures (WALS), kótaryž jo se 2005 publicěrował a něnto teke online jo pśistupny. Mimo togo jo Haspelmath iniciator rěcywědneje online-encyklopedije Glottopedia.
Myta[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
- 2007: Akademijowe myto Berlin-Bramborskeje akademije wědomnosćow


text:
Wjacezaměrowy twar móža zaso zjawnje a priwatnje wužiwać
Rowno (CK/SN). Štóž chce Rownjansku wjacezaměrowu halu wužiwać, ma za 24 hodźin 185 eurow zapłaćić. Za dwaj dnjej je to 200 eurow, tři dny płaća 300 eurow. Tole je Slepjanska gmejnska rada na swojim posedźenju předwčerawšim z jednym hłosom wzdaća wobzamknyła. Po nazhonjenjach zašłych lět sej wobydlerjo zwjetša dwaj dnjej přeja, praji nawodnica hłowneho zarjada Marion Mudra. Skazać móžeš halu jedyn abo wjacore dny, ale tež hodźinsce. Jednej hodźinje wužiwanja přiliča dalše poł hodźiny, zo bychu ludźo štwórć hodźiny přihotowanskeho časa měli a runje telko za rumowanje a rjedźenje. Woboje je w popłatku 15 eurow zapřijate. Přizjewić maja so zajimcy w Slepjanskim gmejnskim zarjedźe, a to z formularom, kiž nadeńdu na internetnej stronje gmejny.


text:
Jeżech stond #3 – Robert Talarczyk
Z Robertym Talarczykiym pogodali my ło tyjatrze po ślonsku i ło tym, jak był bajtlym.
Robert Talarczyk – reskiruje Tyjatrym Ślonskim w Katowicach, rychtuje tyjatry i som tyż gro na roztomajtych binach. Idzie go dejmy na to łoboczyć w „Cholonku” – tyjatrze po ślonsku, ło Ślonsku i ło Ślonzokach, kierego już zoboczyło moc ludzi.
„Jeżech stond” to filmy, w kierych wystympujom Ślonzoki, kierzy robiom festelnie gryfne rzeczy i przi tym poradzom godać po naszymu.
Nakryńcił: Radosław Kaźmierczak
Muzyka: Sambor Kostrzewa, Michał Lipiński
Łodwiydź nos na facebooku: facebook.com/gryfnie


text:
Najlepsi strzelcy: Bydgoszcz VII – Młodzik
W siódmej grupie bydgoskiej ligi młodzików bramek było sporo. Poziom był jednak bardzo wyrównany, co potwierdza aż dwóch zwycięzców klasyfikacji strzelców: Gracjan Gawroński z Zawiszy Bydgoszcz i Oskar Semeniuk z rezerw CWZS Bydgoszcz.
Strzelcy:
14 – Gracjan Gawroński (Zawisza Bydgoszcz), Oskar Semeniuk (CWZS II Bydgoszcz)
12 – Jakub Kowalski (JSS Juventus Academy Bydgoszcz)
11 – Igor Oleksy (CWZS II Bydgoszcz)
10 – Michał Niemiec (Chemik II Bydgoszcz)
9 – Kamil Dobek (JSS Juventus Academy Bydgoszcz), Mikołaj Modrzejewski (Polonia Bydgoszcz)
8 – Paweł Woźny (Chemik II Bydgoszcz)
7 – Mateusz Śmiglewski (CWZS II Bydgoszcz), Kacper Kęsik (Gwiazda II Bydgoszcz), Mateusz Piątkowski (Football Academy Bydgoszcz)
6 – Dawid Rosiński (Polonia Bydgoszcz), Mateusz Leszczyński (Football Academy Bydgoszcz)
5 – Krystian Radoszko (Zawisza Bydgoszcz), Maciej Kotowski (Chemik II Bydgoszcz), Konrad Klatecki (Chemik II Bydgoszcz), Mateusz Synakiewicz (Chemik II Bydgoszcz), Kacper Wajer (Gwiazda II Bydgoszcz), Alan Serwach (Football Academy Bydgoszcz), Bartosz Kubacki (Football Academy Bydgoszcz), Daniel Koczorowski (AP Brda Bydgoszcz)
4 – Michał Pawlak (CWZS II Bydgoszcz), Olaf Kryszak (Gwiazda II Bydgoszcz), Gracjan Rzepka (Gwiazda II Bydgoszcz), Mateusz Goldmann (JSS Juventus Academy Bydgoszcz), Łukasz Korzeb (Spójnia II Białe Błota), Szymon Nitschke (Spójnia II Białe Błota), Hubert Baranowski (Spójnia II Białe Błota), Wojciech Stasik (Budowlany KS II Bydgoszcz)
3 – Kacper Nowak (Zawisza Bydgoszcz), Hubert Bielicki (Zawisza Bydgoszcz), Filip Perzan (Zawisza Bydgoszcz), Tomasz Chabasiński (CWZS II Bydgoszcz), Szymon Paradowski (CWZS II Bydgoszcz), Jakub Myler (Chemik II Bydgoszcz), Fabian Przybył (Gwiazda II Bydgoszcz), Damian Latos (Gwiazda II Bydgoszcz), Kajetan Romańczuk (Gwiazda II Bydgoszcz), Kamil Bączkowski-Gamoń (JSS Juventus Academy Bydgoszcz), Jakub Angowski (Football Academy Bydgoszcz), Bartosz Adamski (Spójnia II Białe Błota)
2 – Norbert Gaczkowski (Zawisza Bydgoszcz), Adam Wierzbicki (CWZS II Bydgoszcz), Marcel Chojnacki (CWZS II Bydgoszcz), Mateusz Pocięgiel (CWZS II Bydgoszcz), Dawid Baczyński (CWZS II Bydgoszcz), Jarema Zieniewicz (CWZS II Bydgoszcz), Oliwier Baranowski (Chemik II Bydgoszcz), Maciej Hoppe (Gwiazda II Bydgoszcz), Marcel Luschyk (Gwiazda II Bydgoszcz), Kajetan Haponiuk (Spójnia II Białe Błota), Mikołaj Prosek (Budowlany KS II Bydgoszcz), Kacper Czarnomski (Budowlany KS II Bydgoszcz), Juliusz Rychter (Budowlany KS II Bydgoszcz), Nikodem Wiśniewski (AP Brda Bydgoszcz), Kacper Chabowski (AP Brda Bydgoszcz), Dominik Dobrzyński (AP Brda Bydgoszcz), Franciszek Grabowski (AP Brda Bydgoszcz), Kamil Konecki (AP Brda Bydgoszcz)
1 – Oskar Wawrzyniak (Zawisza Bydgoszcz), Tymoteusz Wiśniewski (Zawisza Bydgoszcz), Michał Szwedo (Zawisza Bydgoszcz), Olaf Ossowicki (Zawisza Bydgoszcz), Aleksander Karbowski (Zawisza Bydgoszcz), Adam Derdzikowski (Zawisza Bydgoszcz), Paweł Pannert (Zawisza Bydgoszcz), Michał Wieczorek (CWZS II Bydgoszcz), Krystian Pikul (Chemik II Bydgoszcz), Kacper Lemański (Chemik II Bydgoszcz), Michał Jastrowski (Chemik II Bydgoszcz), Szymon Lewicki (Chemik II Bydgoszcz), Jakub Nowowiejski (Chemik II Bydgoszcz), Tomasz Niemczewski (Chemik II Bydgoszcz), Szymon Kołodziejski (Chemik II Bydgoszcz), Miłosz Michalski (Gwiazda II Bydgoszcz), Oliwier Wawrzyniak (Gwiazda II Bydgoszcz), Piotr Migdalski (Gwiazda II Bydgoszcz), Karol Mathauss (Gwiazda II Bydgoszcz), Kornel Hajnce (Gwiazda II Bydgoszcz), Marcin Kaja (Gwiazda II Bydgoszcz), Marcel Skotarczak (Gwiazda II Bydgoszcz), Mateusz Hejnowicz (JSS Juventus Academy Bydgoszcz), Mateusz Starszak (JSS Juventus Academy Bydgoszcz), Mikołaj Sobczyński (JSS Juventus Academy Bydgoszcz), Błażej Jeżakowski (Polonia Bydgoszcz), Olaf Ciemny (Polonia Bydgoszcz), Oskar Szymanowski (Polonia Bydgoszcz), Jan Rzepiński (Polonia Bydgoszcz), Piotr Rozpłochowski (Polonia Bydgoszcz), Dorian Zimnowoda (Polonia Bydgoszcz), Dominik Kriger (Football Academy Bydgoszcz), Jakub Stasiak (Football Academy Bydgoszcz), Mikołaj Świątkowski (Football Academy Bydgoszcz), Kacper Sikora (Football Academy Bydgoszcz), Oliwer Preihs (Budowlany KS II Bydgoszcz), Gracjan Baumgardt (Budowlany KS II Bydgoszcz), Michał Pasieka (Budowlany KS II Bydgoszcz), Tomasz Witucki (Budowlany KS II Bydgoszcz), Tymoteusz Balinowski (Budowlany KS II Bydgoszcz), Mateusz Semrau (Budowlany KS II Bydgoszcz), Szymon Tadrzak (Budowlany KS II Bydgoszcz), Kordian Małkowski (AP Brda Bydgoszcz), Gracjan Powała (AP Brda Bydgoszcz)


text:
Jednota Kamjenc II
– ST Marijina hwězda 2:0 (1:0)
Zestawa hosći: O. Schmidt – Wróbl, Łušćanski, T. Jurš, Rab, P. Schmidt (53. Bětnar), Bělk (46. Škoda), D. Jurš, Peschmann, Winkler, Pakoßnick
Na wosmym hrajnym dnju we wokrjesnej koparskej lize mějachu hrajerjo ST Marijineje hwězdy w Kamjencu ćežki nadawk zmištrować. Hnydom štyrjo koparjo z kadra krajneho ligista Kamjensku rezerwu zesylnichu. Hižo w 5. min. dóstachu domjacy wólny kop. Kloß hrabny sej bul a přewiny Olivera Schmidta ze zdalenosće 17 metrow k 1:0. Erwin Kleinmann bě swojich chowancow cyle derje nastajił. Hakle po dwaceći mjeńšinach poradźi so hosćom tróšku ćišća na wrota Arnolda. Najprjedy bě tón při třělwje Falka Peschmanna hišće z porstami při bulu, krótko po tym wotwobara wón kop Dawida Jurša.


text:
W lěśe 1984 som ako młody rozgłosownik dožywił slědujuce: Zastupnik šefoweje redakcije Lange a kadrowy instruktor Lehmann sćelaka RADIO DDR z Barlinja stej byłej na słužbnem hoglěźe w radijowem sćelaku w Chóśebuzu. Som hužywał góźbu, aby jima staw Serbojstwa z mojeje perspektiwy nacerił. Glědajucy na spěšne pśenimcowanje Serbow som se pšašał, za kogo budu za 30 abo 40 lět w serbskem radijowem programje źěłaś, gaž spad rěcy pókšacujo: Chto mě ako tegdy nejmłodšemu w redakciji hobwěsćijo, až njepśiźo njerědnego dnja něchten, kenž wózjawijo: Serbske radijo se wótšaltujo, pśeto nichten wěcej njejo, kenž pśisłucha?
Dostach wót njeju wótegrono, až njetrjebam se wó źěłowe městno starosćiś: „Man kann auch noch in sorbischer Sprache senden, wenn niemand mehr zuhört!“


text:
Serbski domizniski dźeń 2021 we Wojerecach a na Horach wotměli
Wojerecy/Hory (AK/SN). Serbski ewangelski domizniski dźeń Wojerowskeho regiona zesylnja zhromadnosć, dopomina na historiske korjenje, sensibilizuje za identitu a skruća wěru. Tole podšmórny superintendent na wuměnku Jan Malink wčera we Wojerowskej Janskej cyrkwi. Swjedźensku Božu słužbu je Židźinski chór ze serbskimi kěrlušemi wobrubił. Domizniski dźeń so wot lěta 2007 wotměwa, loni pak dyrbješe korony dla wupadnyć.
Po kemšach jědźechu wobdźělnicy wčera z konjacymi zapřahami na Hory. Po puću pozastachu při lipje w Židźinom. Wo hudźbny přewod starachu so Rakečanscy dujerscy hercy. Na Horjanskej nawsy dožiwichu wobdźělnicy wjele zabawy a zhromadnosće. Jich zawjeselichu dźěći pěstowarnje „Lutki“ z pěsnjemi, basnjemi a rejemi. Wone wustupichu jako lutki kaž tež w narodnej drasće Wojerowskeho regiona. Wotewrjenej běštej tohorunja Patokec kładźita bróžnja a burski muzej.


text:
Niy ma nadzieje dlo ludzkości, 14.07.2019
- piyrsze: niy dżistać,
- druge: niy szmarować,
- trzecie: niy kurzić.
Co nojlepij zrobić, żeby cie szandar niy znod? Po piyrsze niy dżistać. Chop we USA, we stanie Missouri uciykoł przed policyjōm, co go szukała bez to, że trzimoł niylegalne substancyje. Jak szandarzi przechodziyli kole skrytego chopa, to rzić mu sie tak głośno stargała, że zaroz go znodli.
Pewnikym sie niy prziznoł, a przeca wiadōmo, że tyn, co sie niy prziznowo, to tyn puściōł.
Zdrzōdło: KSHB
If you’ve got a felony warrant for your arrest, the cops are looking for you and you pass gas so loud it gives up your hiding spot, you’re definitely having a 💩 day. #TuesdayThoughts 🚓 #ItHappened pic.twitter.com/BGJoPNKr3n
— Clay County Sheriff (@SheriffClayCo) July 9, 2019
Sztyrej syncy, tyż ze USA, we łōńskim roku poszli na wieczōr przed dostaniym świadectw maturalnych do swojij szkoły i ôbsmarowali sprejami ściany i tretuary hakynkrojcami i pulokami i ôszkliwymi napisami. Policyjo ich chyciyła, bo jejich mobilnioki połōczyły sie ze szkolnym WiFi, a we szkole kożdy mo idyntyfikatōr, żeby sie z necym łōnczyć. Pedzieli, że na poczōntku mieli ino napisać „Klasa 2018”.
Tyż niy ciyrpia, jak chca napisać dwa słowa, a wychodzi mi hakynkrojc.
Zdrzōdło: Daily Mail
Synek w Melbourne narobiōł ôstudy, jak złōmoł szandarowi noga. Szandar siedzioł we radiowozie. Synek siedzioł we swojim aucie z kamratami. Tak mieli w tym aucie nakurzōne marihuanōm, że niy widzieli radiowozu stoć przed niymi i sie z nim strzaśli.
Na tako chmura to ani przeciwmgelne by niy pōmogły.
Zdrzōdło: Newsweek


text:
Salon fryzjerski 'Majka' id:20521
Katowice, śląskie
liczba odwiedzin: 558
Wyjątkowe sale weselne w mieście Katowice
Popularne miasta w okolicy
Wszystkie firmy w mieście Katowice
Sale weselne Katowice Fotograf ślubny Katowice Kamerzysta na wesele Katowice Zespoły weselne Katowice DJ na wesele Katowice Atrakcje weselne Katowice Salon sukien ślubnych Katowice Dekoracje ślubne Katowice Auto do ślubu KatowiceZobacz wszystkie kategorie
Fotobudka na wesele Katowice Animatorzy dla dzieci Katowice Barman na wesele Katowice Oprawa muzyczna ślubu Katowice Szkoła tańca Katowice Uroda, makijaż ślubny Katowice Fryzjer Katowice Wynajem namiotów Katowice Dekoracje świetlne Katowice Bukiety ślubne Katowice Wedding planner Katowice Wynajem busów Katowice


text: Budyšin (MaU/SN). Na lětušim 18. čitanskim wubědźowanju Rěčneho centruma WITAJ minjenu sobotu na žurli Serbskeho muzeja Budyšin wobdźělichu so wosom šulerkow a sydom šulerjow 3. lětnika. Někotři běchu so na swojej šuli w castingu přesadźili, a tak z podpěru wučerja abo wučerki kaž tež doma ze staršimi zwučowali. Druhim běchu wučerjo poručili so přizjewić a so na wubědźowanje přihotować. Wurisanje dobyłoj staj z rjadu dźewjeć serbskich wobdźělnicow/kow Paul Čuška z Worklec a z rjadu šesćoch, kotřiž serbšćinu wuknu, Helena Piwarcec z Wojerec. Měritka, po kotrychž jury, kotrejž přisłušachu Manuela Smolina, Sylwija Wjeńcyna, Ludmila Wićazowa, Janina Mikławškowa a Lucijan Kubica posudźowaše, njeběchu připosłucharjam wozjewili.


text:
Po dźesać lětach nowe zrěčenje wobzamknyć dyrbjeli
Bukecy (CS/SN). Zo na zašłym posedźenju Bukečanskeje gmejnskeje rady ani jenički wobydler jako hósć pódla njebě, zaležeše po wšěm zdaću jeničce na hładkich pućach. Hewak dźě by dyrbjało wulki dźěl ludnosće zajimować, wo čim su radźićeljo diskutowali a što su na kóncu wobzamknyli. Jedna z jich temow bě mjenujcy nuznje trěbne wobzamknjenje wo mobilnym wotwožowanju wopłóčkow w jednotliwych wsach. Poslednje zrěčenje wo tym je mjeztym dźesać lět stare. W tym času wostachu popłatki konstatne. Za Hornjołužisku wotwožowansku towaršnosć ze sydłom w Bukecach jako poskićowarja mobilneho wotwožowanja pak su w tym času wudawki za jězdźidła, personal a dalše wobłuki chětro rozrostli, kaž jedyn z jeje zastupjerjow rozłoži. Za dotalnu płaćiznu njemóža tuž samsne posłužby hižo wukonjeć. Tohodla dyrbješe Bukečanska gmejna cyły nadawk znowa wupisać.


text:
13. oktobra 1912 se «kšywowy zwězk serbskich towaristwow» z mjenim DOMOWINA we Wórjejcach załožyjo. Jeje wótglědanje jo «serbsku kulturu Górneje a Dolneje Łužyce we swójej swójoraznosći, w rěcy, nałogach a drastwach zdźaržaś, ju wědomnostnje a duchnje pózwigowaś». Wšakorake tšojenja, mjazy nimi Prědna swětowa wójna, su jeje źěło pśetergnuli. 1921 Domowina swóju źěłabnosć wobnowja. W Górnej Łužycy se tśi župy wutwóriju. Załoženje regionalnego zwězka w Dolnej Łužycy se njeraźi. Domowina se wót zachopjeńka Weimarskeje republiki profilěrujo nic jano ako zastupnica zajmow Serbow na kulturnem, ale teke politiskem pólu kaž jo to było zapołožone we wopśimjeśowem wusměrjenju. Na swójej głownej zgromaźinje 1926 na pśikład wobzamknjo rezoluciju, w kótarejž kritizěrujo saksku ewangelsku synodu, až wóna serbskej rěcy gódnotu ako kulturna rěc wótprějo. 1937 se zjawna źěłabnosć Domowiny a wšych jeje pśizamknjonych towaristwow zakažo, dokulaž njejo zwólna, wót sakskich statnych instancow nadiktěrowane wustawki pśipóznaś. Pó nich dej wóna jano hyšći byś «zwězk k woplěwanju domownje a serbskich nałogow», a nic wěcej zastupnistwo narodno-etniskich zajmow Serbow. Mimo togo Domowina wótpokažo, až deje Serby jano «serbski rod we wobłuku nimskego luda» byś, a jo nadalej měnjeca, až su Serby «samostatna ludowa kupka, kótaraž se pśez wósebnu rěc a swójske ludowe a kulturne pókłady» wót nimskego luda rozeznawa. 10. maja 1945 se Domowina w Górnej Łužycy wobnowijo. Wóna se wuwójujo źělne pśipóznaśe pśez sowjetsku komandanturu za wšykne dwójorěcne wokrejse w Sakskej, a to hyšći do pśizwólenja załoženja a źěłabnosći partajow a towarišnostnych organizacijow w Sowjetskej wobsadniskej conje. 1946 se Domowina prědny raz w Dolnej Łužycy załožyjo, a to z dowolnosću komandantury w Chóśebuzu. Wóna se wobglědujo ako naslědnica Maśice Serbskeje, togo 1880 w Chóśebuzu załožonego «serbskego knigłowego towaristwa», kótaraž pózdźej až do swójogo zakaza 1937 ako «wědomnostne towaristwo serbskich pśijaśelow knigłow“ statkujo. 1948 wobzamknjo Sakski sejm «Kazń k zachowanju pšawow serbskeje ludnosći». Domowina głownje wobwliwujo wopśimjeśe dojadnanja, kenž Serbam k prědnemu razoju w zgromadnych stawiznach z Nimcami «kazniski šćit a statne spěchowanje» rěcy, kultury a dalšnego wuwiśa zarucyjo. 1949 dowólijo bramborske krajne kněžarstwo źěłabnosć Domowiny we wokrejsach Chóśebuz, Grodk, Kalawa a Lubin. Pśipóznaśe jo zakład za to, až k prědnemu razoju kupki a župy w Dolnej Łužycy nastanu. 1949 pśipóznajo sakske krajne kněžarstwo Domowinje status ako korporacija zjawnego pšawa. Z tym jo wóna dalšnym towarišnostnym organizacijam faktiski rowno stajona, a smějo swóje specifiske nadawki za zwopšawdnjenje serbskeje kazni do statka stajiś. 1949 pśigłosujo centralne pśedsedarstwo, wót grafikarki Hanki Krawcec nacerjone znamuško – lipowe łopjeno – ako Domowina njasć. 1950 wobzamknjo bramborske krajne kněžarstwo pó pśikłaźe w Sakskej «Prědne póstajenje nastupajucy spěchowanje serbskeje ludnosći». Domowina pśeznanijo južo do togo centralne wjednistwo SED, až deje se serbske nastupnosći teke w Bramborskej rědowaś. Domowina spěchujo serbske kulturne žywjenje, wót lěta 1948 teke gromaźe z nowo nastawajucymi a k prědnemu razoju wót stata spěchujucymi serbskimi institucijami. Wóna zdobywa nowy pódzajtšny nimski stat, kenž se wuznajo k zarownowanju ideelnych a materielnych škódow napśeśiwo Serbam, ako spěchowaŕ za rědowanje jich narodno-specifiskich nastupnosćow. Tak se na pś. wěcej a wěcej na dwójorěcnosć w zjawnem rumje we Łužycy źiwa. Domowina pódpěrujo natwaŕ socializma w Nimskej demokratiskej republice (NDR). Na jadnom boce se w jeje wjednistwje měnjenje pśesajźijo, až dajo se zachowanje a spěchowanje serbskego ludstwa jano we wobłuku nimskego stata zwónoźeś. Na drugem boce dej Domowina notnosć swójeje eksistence ako mjeńšynowa organizacija pód nowymi towarišnostnymi wuměnjenjami pśez to dopokazowaś, až ten towarišnostny eksperiment w pódzajtšnej Nimskej pódpěrujo. To jo rownocasnje jadno rozsudne wuměnjenje za to, se wupominaś wót statnych instancow, partajow a organizacijow, až wóni se za serbske nastupnosći zasajźuju. Domowina wupołnijo transmisionsku funkciju politiki SED. W zajmje toś teje partaje wójujo pśeśiwo pózdatnem serbskim nacionalizmje, a to ze škódnymi wustatkowanjami za narodnu substancu Serbow. Pśez to pśecej na to serbske dosć njeźiwa. Tak na pś. njezadora wobzamknjenje wuwjeźeńskego póstajenja k šulskej kazni 1964 (7. DB), kótarež wósebnje w serbšćinje B k wjelikemu spadoju pśez zawjeźenje dopołneje dobrowólnosći dowjeźo, mjazy drugim we wokrejsu Chóśebuz-kraj. Někótare pśikłady za wósebny angažement Domowiny ako zastupnistwo Łužyskich Serbow w NDR: Wjednistwo Domowiny kritizěrujo wósebnje w pěśźasetych lětach mjeńšynowu politiku napśeśiwo Serbam. Pozitiwny rezultat jo, až statne instance kaž teke towarišnostne organizacije wěcej na serbske nastupnosći glědaju. Ignoranca napśeśiwo Serbam wóteběra. Zastupniki Domowiny w Budyšynje a Chóśebuzu se zasajźiju z wuspěchom za to, až se žywjeńske poměry nimskich a serbskich luźi w Błotach w pšašanju pitneje wódy a šćitoju pśed wjelikeju wódu pólěpšyju. Pśipóznaśe Zwězka Łužyskich Serbow pśez to rosćo. 1958 nacerijo Domowina naśisk za nowu serbsku kazń, kenž dej se pśez Ludowu komoru NDR wobzamknuś. Kazń wopśimnjejo pśesajźenje rownopšawnego nałožowanja serbskeje rěcy w zjawnosći, kenž sebje Serby mógu wuskjaržyś. Initiatiwa se njeraźi. Na zachopjeńku šesćźasetych lět wuwójujo Domowina z pomocu serbskich institucijow, až se delegěrowanje wobźělnikow na Centralnej serbskej rěcnej šuli w Dešanku (za wobwod Chóśebuz) a Minakale (za wobwod Drježdźany) do cełkownego kwalifikaciskego systema za dorosćonych zarědujo. 1968 wobzamknjo ministarstwo za ludowe kubłanje w Barlinju 4. DB. Wóna korigěrujo na śišć Domowiny rědowanje z lěta 1964 w tom, až smějo wóna a wótpowědne zagronity ze serbskego boka zasej za serbsku wucbu zjawnje wabiś. Licba wobźělnikow na serbskej wucbje znowego stupa. 1987/88 wjeźo Domowina dialog ze serbskimi katolskimi a ewangelskimi duchownymi z pozitiwnymi wuslědkami za kuždy bok. 1988 pśesajźuju někótare nawjedujuce funkcionary Domowiny, až se pasus «socialistiski» w sebjewopisowanju ako narodna organizacija Serbow wótpołožyjo a se za to pomjenjenje «ceły serbski lud wopśimujuca narodna organizacija» wužywa. 1989/90 se Domowina reforměrujo a se wulichujo wót pódrědowanja pód partaju SED. Wóna se zasej profilěrujo ako kšywowy zwězk serbskich towaristwow. W njom maju župy ze swójimi kupkami w Górnej a Dolnej Łužycy dalej kšute městno.
Facit: Załoženje Domowiny 1912 jo snaź był ten nejskobodnjejšy kšac w stawiznach Serbow. Zwězkoju Łužyskich Serbow se raźi, swóju wopšawdnjonu eksistencu pśecej zasej pód rozdźělnymi towarišnostnymi systemami dopokazaś. Pśi tom wón teke kompromise cyni. Domowina sebje aktualnje nadalej wupomina realizaciju narodno-etniskich pšawow za Serbow, a to na zakłaźe pśipóznaśa ako zastupnica serbskego luda gromaźe z nimskeju wětšynu ludnosći.


text:
Maciej Wojciechowski łostoł derechtorym ds. PR i komunikacji ze Klubem.
Bydzie kierowoł politykom informacyjnom ze klubem, rzecznikiem prasowym i Social Mediami klubowymi, a dodatkowo bydzie wspieroł RUCH TV we komyntarzu szpilów Ruchu.
„Jestech kybicem Widzewa Łódź we zasadzie łod dziecka, ale łod wielu lot blisko zwiōnzany jestech ze środowiskiym Ruchu Chorzów. łod dziesiynciu lot mieszkom na Gôrnym Ślōsku. Moja arbajtka przy Cichyj 6 bydzie ciekawom analogiom do przijaźni panujoncyj miyndzy fanami łobu drużin” – godoł Wojciechowski.
Maciej Wojciechowski łod lot zwōnzany bôł ze portalem WidzewToMy.Net i łostatnio ze Radiem Widzew, kaj tyż szło słuchać rylacji ze szpilów Ruchu Chorzów.
Cieszymy sie, że popularny Ryan dołonczōł do drużiny Ruchu i życymy mu powodzynio we swojij robocie!
własne / ruchchorzow.com.pl


text:
Nowe terminy
Głowna zgromaźina 2022
Pśiducna głowna zgromaźina Maćice Serbskeje buźo sobotu, 30. apryla 2022 w 15 góź. w Serbskem muzeju w Budyšynje. Pśizamknjo se pśiwitanje w gósćeńcu "Burghof" pśi góźbje 175. wrośenice załoženja našogo towaristwa. Gründungsjubiläums.
„Daloko na zapadźe – zasydlenje Połobskich Słowjanow z archeologiskeho wida“
Přednošk z dr. Jensom Schneeweißom pónjeźele, 9. maja 2022 w 17 góź. we Wórjejskej Zejlerjowej brožni (flyer).
Lěto Zejlerja a Kocora 2022
W lěśe 2022 spominamy na 150. pósmjertny źeń Handrija Zejlerja a na 200. pósmjertny narodny źeń Korle Awgusta Kocora. W běgu lěta wótměju se wšake zarědowanja, organizowane wót rozdźělnych partnarjow. Maćica Serbska pśepšosyjo w tom ziwsku na sympozij pětk, 14. oktobra 2022 14-17 góź. do Serbskego muzeja w Budyšynje.