text:
Łakoma
Łakoma (němsce Lakoma abo tež Lacoma) bě delnjołužiske sydlišćo blisko Choćebuza, kotrež słušeše do gmejnskeho dźěla Rogozno. Wjes ležeše něhdźe šěsć kilometrow sewjerowuchodnje Choćebuskeho stareho města. Wona měješe so w lěće 2006 za brunicowu jamu Choćebuz-sewjer wopušćić. Po hamtskich podaćach je so cyłkownje 143 wobydlerjow přesydliło. Wjesne mjeno pochadźa wot delnjoserbskeho adjektiwa łakomy („chłóšći“).
W lěće 1850 měješe Łakoma 88 bjezwuwzaćnje serbskich wobydlerjow, 1945 hižo wokoło 200 a 1964 hišće 180. Po statistice Arnošta Černika rěčeše w lěće 1956 hišće 62,7 % wšěch Łakomarjow delnjoserbsce.[1]
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Prěnje naspomnjenje Łakomeje pochadźa z lěta 1337 w zwisku ze starej póstowej dróhu. W prěnjej połojcy 15. lětstotka załožichu franciskanojo prěnje rybjace haty a wodowu hrjebju Goramšicu. Wot 1968 bě hatna krajina wokoło Łakomeje z krajinoškitnym pasmom.
Po Mukowej Statistice Łužiskich Serbow rěčachu srjedź 1880tych lět wšitcy 123 wobydlerjow delnjoserbsce.[2]
W lěće 1983 informowaše so wobydlerstwo Łakomeje wo trěbnym přesydlenju brunicoweje jamy dla. Najebać protesta bu wjetši dźěl něhdźe 150 wobydlerjow hišće do přewróta přesydleny a někotre statoki wottorhane. Wot 1992 do 2003 běchu někotre chěže wot přirodnych aktiwistow z Choćebuza a druhich městow wobsadźene. Cyłkownje bydlachu tehdy někak 20 ludźi we Łakomej. W „kulturnej bróžni“ wotměwachu so koncerty (mjez druhim z Gerhardom Gundermannom) a druhe zarjadowanja. Mjez 2003 a 2005 buchu wšě twarjenja hač na dwě při zwjazkowej dróze wot Vattenfalla wottorhane. Po lěće 2003 wojowaše so hłownje wo zdźerženje Łakomskich hatow, 380 ha wulkeho biotopa zady wjeski. W lěću 2007 wobsadźichu aktiwisća přirodoškitneje organizacije Robin Wood tute městno.
Mjez 2009 a 2011 bu něhdyša wjeska wotbagrowana.
Hlej tež[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Frank Förster: Verschwundene Dörfer im Lausitzer Braunkohlenrevier. [=Spisy Serbskeho instituta 8] Wobdźěłane a rozšěrjene wudaće, Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 2014, str. 168–172, ISBN 978-3-7420-1623-2.
- ↑ Ludwig Elle: Sprachenpolitik in der Lausitz. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1995, str. 258. [209 wobydlerjow, z nich 100 dorosćenych z aktiwnymi znajomosćemi serbšćiny, 12 z pasiwnymi, 19 serbskich dźěći a młodostnych, 78 bjez znajomosćow] → wšě wjeski
- ↑ Ernst Tschernik: Die Entwicklung der sorbischen Bevölkerung. Akademie-Verlag, Berlin 1954. → wšě wjeski
Wotkazaj[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Łakoma w datowej bance delnjoserbskich městnych mjenow na dolnoserbski.de (delnjoserbsce)


c: text/html

text:
Powiat sławieński
Powiat sławieński je powiat (wokrjes) na samym sewjerowuchodźe Zapadopomorskeho wojewódstwa w Pólskej.
GeografijaWobdźěłać
Wokrjes nadeńdźe so při brjoze Baltiskeho morja. Susodnej wokrjesaj stej Powiat słupski w Pomorskim wojewódstwje na wuchodźe a Powiat koszaliński na juhozapadźe. Na sewjeru a zapadźe twori baltiski pobrjóh přirodnu hranicu.
Města a gmejnyWobdźěłać
Powiat sławieński wobsteji ze šěsć gmejnow, z nich
dwě měšćanskej gmejnje:
a štyri wjesne gmejny:
- Darłowo (Rügenwalde-Land)
- Malechowo (Malchow)
- Postomino (Pustamin)
- Sławno (gmejna) (Schlawe-Land)
WotkazajWobdźěłać
- Webstrona powiata (pól.)
ŽórłaWobdźěłać
- ↑ Population. Size and Structure by Territorial Division. As of June 30, 2019. Główny Urząd Statystyczny (GUS) (PDF), wotwołany dnja 24. decembra 2019.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Rěčny centrum WITAJ
Rěčny centrum WITAJ, krótko RCW je samostatny wotrjad Domowiny, kotrehož zaměr je spěchowanje, zdźerženje, posrědkowanje a rozšěrjenje hornjo- a delnjoserbskeje rěče. Wón bu w lěće 2001 w zwisku ze strukturnymi změnami serbskich institucijow załoženy, ma swoje sydło w Budyšinje a wudźeržuje delnjołužisku wotnožku w Choćebuzu.
Do nadawkow słušeja wudawanje wučbnicow a wučbnych srědkow, šulske socialne dźěło, młodźinske dźěło, dalekubłanje kubłarjow a wučerjow kaž tež projektowy management a wědomostny přewod modeloweho projekta WITAJ.
Rěčny centrum WITAJ wudźeržuje internataj Serbskeho gymnazija Budyšin a Delnjoserbskeho gymnazija w Choćebuzu. Wón wudawa dźěćacej časopisaj Płomjo a Płomje, fachowy časopis za wučerjow Serbska šula a informaciski zešiwk Lutki za pěstowarske dźěći.
Wotkaz[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Webstrona Rěčneho centruma WITAJ


text:
Sikim
Sikim (Nepali: सिक्किम, Sikkim) je zwjazkowy stat Indiskeje. Ma 640.000 wobydlerjow a přestrjeń 7.096nbsp;km², potajkim jenož 90 wobydlerjow na kwadratnym kilometru. Statna stolica je Gangtok. Sikim ma nepalšćinu, Bhutia, Lepcha a Limbu jako zarjadniske rěče, ale tam so tež hindišćina, Sherpa a wjele małych rěčow rěča.
Je po přestrjeni druhi najmjeńši stat Indiskeje, leži w horach Himalaje a mjezuje z Tibetom (China) na sewjeru a wuchodźe, Bhutanom na juhowuchodźe, Zapadnej Bengalskej na juhu a Nepalom na zapadźe.
W sewjerozapadnym dźělu Sikima leži Kangčendźonga (8586 m), třeća najwyša hora na zemi.
Zaćišće[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Wotkazy[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Webstrony Sikimskeho knježerstwa (jendźelsce)


text:
Kino w Radworju
Dnja 12.9.2020 wotmě so open-air kino w Radworju. Wuhotował a zarjadował bě jón Radworski młodźinski klub,kiž je čłon župy „Jan Arnošt Smoler“ Budyšin.Dohromady wopyta 90 hosći kinowy wječor. Na areal młodźinskeho kluba přišli běchu swójby z dźěćimi, młodostni a dorosćeni.Prěni film, kiž so ze započatkom čmićkanja pokaza bě „Peeweje – mišterstwa na lodźe“ do serbšćiny synchronizowany film. Mjez serbskimi rěčnikami, kiž su film synchronizowali běchu młodostni z Radworja.Po tym bě hornjoserbska premjera filma „SMY“. Je to film wo identiće młodych Serbow. Film serbskeju režiserkow Luisy Nawkec a Sofije Cyžec bě so 2019 na Łužiskej filmowej přehladce w ramiku Choćebuskeho filmoweho festiwala z prěnim městnom wuznamjenił. Wobej běštej na tutym wječoru w Radworju přitomnej. Nastork za film bě, zo wutwori so cyłk Serbki sejm a młodostneju zaběraše prašenje Što je serbska identita. Krótkofilm měješe němske podtitule.Jako třeći film wječora pokaza Radworski młodźinski club film Imitation game. Młodostni z druhich wjeskow běchu tohorunuja do Radworja přijěli a dachu sebi zhromadnosć lubić.


text:
Bala
Bala, inakszyj tyż bal – kulisty przedmiot nojczyńścij używany we roztōmajtych szportach. Bale sōm z wiynksza kuliste, ale mōgōm mieć inkszy kształt. Wiynkszość bali je elastyczne, a we postrzodku napołniōne luftym. Szportowcy kopiōm balã nōgami, ôdbijajōm rynkami, gowōm, abo tułowiym. We wiynkszości ger zespołowych bala (bal) je przekazowanŏ miyndzy czōnkami drużyny we cylu wrażyniŏ jij do tora, kosza, abo tyż na pole ôd przeciwnika. Niykere bale sōm sztajfne a sprynżyste, co pozwŏlŏ im na ôdbijanie sie ôd twardych powiyrchni stołōw abo raketek. Inksze bale sōm napołniōne sprynżōnym luftym, co pozwŏlŏ na bicie w nie ze wielkōm siyłōm bez ryzyka urazu i posyłanie ich na sroge ôdległości. Cylne trefiynie bale (bala) tak, coby zmylić przeciwnika, je podstawōm sukcesu we mocy ger.


text:
Žadyn rozsud wo přichodnym statusu wjesnjanosty w Chrósćicach
Chrósćicy (SN/MWj). Wobšěrnje je Chróšćanska gmejnska rada wčera wo přichodnym statusu swojeho wjesnjanosty diskutowała. Runja tamnym komunam zarjadniskeho zwjazka Při Klóšterskej wodźe dyrbja rozsudźić, hač měł gmejnski šef přichodnje dale čestnohamtsce abo hłownohamtsce skutkować.
Wuraznje wjesnjanosta Marko Kliman prošeše, njezwjazać diskusiju z jeho wosobu. Přiwšěm widźi wón we hłownohamtskosći lěpšiny. Na přikład móhł so wjesnjanosta wo wjace spěchowanja starać, a dźěło w gremijach by jednoriše było. Tež swójba by z toho profitowała. Najwjetši zadźěwk je, zo by komuna wob lěto něhdźe 70 000 eurow wjace trjebała. A te njebychu wot nikoho přidatnje dóstali, ale dyrbjeli je sami zwjesć. Bjez dźiwa, zo Kliman pod tuchwilnymi wuměnjenjemi žanu nadźiju na hłownohamtskeho wjesnjanostu njewidźi.


text:
Uljanowsk
Spůłrzyndne: 54°19' N 48°22' E
Uljanowsk (ros. yлbяHoBck) je mjastym we Rusyji a stolicům uobwodu Uljanowskigo. We Uljanowsku mjyško 638,3 tys. ludźi (2005).
Zouožůne we 1648 roku bez bojara Bogdana Chitrowo na břygu Wougi a Swijagi, pod mjanym Symbirsk. Uod 1780 pośado prawa mjejske, uod 1796 bůuo stolicům guberńi, a uod 1943 stolicům uobwodu. We 1924 r. zmjyńůno mjano na Uljanowsk, s kuli tego co urodźiu śe sam tukej Wuodźimjeř Lyńin, čyli Wuadimir Iljič Uljanow. Průč Lyńina, urodźyli śe sam tyž Aleksandr Kerenskij a Paweł Jasienica.
Mjasto znůne je ze fabryki aut – UAZ, mo port řečny, lotńisko i šula wyžšo.


text: Kóždolětnu přewšo woblubowanu čitanku w maćeršćinje – klětušu Serbsku protyku – je Ludowe nakładnistwo Domowina zaso swěrnym čitarjam do rukow dało. Kaž hižo něšto lět je tež tuta najbóle čitana serbska edicija LND zaso jednomu městnu našeje domizny wěnowana. Tónraz je to wosadna wjes Bukecy na narańšej mjezy serbskeho sydlenskeho ruma. Titulny wobraz Tomaša Šołty poskića rjany pohlad na wjes w pahórkatej krajinje, kotruž barokna cyrkej z wysokej wěžu daloko přesahuje a tak wo prawosći jeje němskeho mjena Hochkirch swědči. Reportaža z barbnymi fotami zeznajomi čitarja z idyliskim zymskim napohladom wsy, z historiskim hosćencom Stary Fryc a z chodojtypalenjom.


text:
Fet
Tela je teroz wszyndy tego wydziwiatego jodła. Czasym to już sie aże czowiekowi odechciywo, łod samego podziwanio sie. I łoroz przidzie smak na coś prostego. I mom tukyj we gowie fet – tuste. To je woń i smak za czasów jak sie było bajtlym abo teroz jeszcze idzie go trefić w jakich karczmach ze swojskim jodłym. A kiej by se go tak w doma narychtować? Postawić w jakim chłodku i szmarować kiej ino przidzie głód. Ja, to je to, w som roz na długi, zimne jesiynne dni.
Co nom bydzie trza?
- 80 dag szpeku
- 3 srogi cebule
- 3 jabka
- 150 gram wyndzonki
- 2 łyżeczki soli
- pieprzu na łoko
- majeronek
Jak to sie robi?
Ściepnyć skóra ze szpeku. Kiej sie jom łostawi, to po zeswkorzyniu zrobi sie twardo i bydzie szczyrkać miyndzy zymbiskami, abo gorzij, idzie se na nij złomać zymba.
- Szpek pokroć na małe konski (im myjsze tym lepsze, niytrzeja potym za fest gryźć). Niykierzy tyż przepuszczajom go bez flajszmaszina.
- Cebula i jabka pokroć tyż najdrobnij jak poradzicie.
- Wciepać szpek do jakigo tyglika, posolić i zeskwarzić. Tak kajś z 15/20 minut niy na za wielim łogniu. Pamiyntać ino coby co jakiś czas go tyż przemiyszać. Coby sie niy przychycił
- Kiej bydzie sie robił taki złoty, dociepnyć ta cebula (tak coby sie tak fajnie zbronociła) i wyndzonka. Tukyj tyż jeszcze trocha tego majyronku i korzynio, do fajnego szmaku.
- Trzeja durś go wachować jeszcze bez 15 min i przemiyszać, coby sie przesmożoł wszyndy tak samo. Jak już bydzie taki w som roz, to dociepać jeszcze ty jabka. Niy miyjcie strachu, że to tuste sie trocha łochłodnie bez ty jabka.
- Dziynki nim tuste bydzie taki fajne miynkutki i troszka bydzie wykrziwiało gymba (po polsku to sie mianuje macerowanie) Bydzie to fertik kiej ty jabka bydom sie tak szklić. (Tak kajś po 15 minutach) Sztrom abo gaz wyłonczyć.
- Nojlepij wloć go do buncloka, a jak ni mocie to do krauzy. Kiej wytyngnie idzie go maszkecić.
- Szmarować nim chlyb, nojlepij tyż samymu upieczony.
Ty maszkety, kiere tukyj momy pokozane na łobrozkach, uwarziło dlo nos Pole do popisu. To je katowicko ekstra kuchnia w kierej nauczom Cie warzić tak, że żodyn Ci niy powiy że mu niy smakuje a ino bydzie jod aż mu sie bydom uszy trzyńść. Zapraszomy na http://poledopopisu.pl


text:
Projekty
"Wuknyć wuknyć"
Kóždolětnje wotměje so w prěnim šulskim tydźenju za wšitkich šulerjow wuknjenski trening, kiž je specielnje wusměrjeny na jednotliwe šulske schodźenki. Naš projekt „Wuknyć wuknyć“ wopřija nimo poskitkow k specielnym wuknjenskim technikam a wuknjenskobiologiskej wědźe tež wšelake zwučowanja, w kotrychž so nowe sposrědkowane wuknjenske metody trenuja a nałožuja.
Poskiti
Z mnohimi poskitkami podpěramy najwšelakoriše nadarjenosće našich šulerjow.
Wjele projektow přewjedźe so w ramiku wučby jednotliwych schodźenkow a předmjetow. Wosebite abo rjadownju přesahowace projekty su:
- wopyt ptačokwasneho předstajenja SLA za rjadownju 5
- znajmjeńša dwě dźiwadłowej předstajeni za kóždu rjadownju w běhu šulskeho lěta (serbsko- a němskorěčne)
- dźiwadłowe předstajenje w jendźelšćinje
- eko-dźeń do jutrowych prózdnin
- wobdźělenje na wubědźowanjach
- "Wysokoskok z hudźbu"
- nazymski crossowy běh
- kenguru-wubědźowanje
- Olympiada serbskeje rěče
- wubědźowanje wo najrjeńše serbske jutrowne jejko
- sněhakowarske kursy za rjadownju 7
- dwaj koncertaj zhromadnje z hudźbnej šulu a ze zakładnej šulu
- adwentny koncert
- koncert na kóncu šulskeho lěta
Jězba do Jendźelskeje
Wosebity wjeršk našich šulerjow rjadownje 9 je jězba do Jendźelskeje, hdźež skići so jim móžnosć, cuzu rěč nałožować a so w njej wukmanjeć.
Šulerjo skruća a rozšěrjeja swoje znajomosće jendźelšćiny na mjezynarodnej rěčnej šuli Kent School of English. Tu wuknu zhromadnje ze šulerjemi z cyłeje Europy. Jako hosćo w swójbach, přez mnohostronske popołdniše aktiwity a ekskusije, zeznaja typiski jendźelski wšědny dźeń.
Hodowne wiki
Dalši wosebity wjeršk našeho šulskeho žiwjenja leži w dohodownym času.
Kóžde druhe lěto přewjedźemy naše swójske hodowne wiki. K tutej přiležnosći předstajimy ekskluziwnje za hodowne wiki nowokomponowany, z nowymi tekstami a zajimawej choreografiju wuhotowany hodowny musical. Kóžda rjadownju přihotuje w běhu projektoweho tydźenja hodownu dekoraciju, adwentne wěncy a druhu adwentnu pychu, wudźěłki z drjewa a mnohe překwapjenki za naše wiki.


text:
Ihre Sprache: Deutsch dolnoserbski hornjoserbsce
Beschreibung
Budestenčanski ewangelski farar Michał Frencel (1628–1706) hraješe při wutworjenju spisowneje hornjoserbšćiny wusahowacu rólu. W swojej disertaciji „Studije k rěči Michała Frencla“ analyzuje Fabian Kaulfürst rěč Frenclowych spisow, při čimž dźiwa na wuzwolene (orto)grafiske, fonetiske a morfologiske aspekty. Na jednej stronje znazornja wón interne wuwiće w jednotliwych spisach Frencla wot 1670 do 1706, na druhej stronje zarjaduje jeho rěč do šěršeho konteksta staršeje hornjoserbšćiny. Při tym pokazuje awtor tež na móžne wliwy z druhich zapadosłowjanskich rěčow a skedźbnja na inowacije Frencla, kotrež wowliwowachu wuwiće spisowneje hornjoserbšćiny.


text:
Budyšin (SN). Byrnjež lětsa 23 křižerjow mjenje – cyłkownje bě jich 1 598 – jutrowne poselstwo wozjewjało, bě mjez nimi wjele ze zelenym wěnčkom. We Wotrowje a Pančicach-Kukowje jěchaštaj nanaj prěni króć ze synomaj. Wosebje dźakowano policiji su procesiony bjez wjetšich problemow susodne wsy a wosady docpěli a so zaso nawróćili. Wšako jim tež lětsa zaso tysacy domjacych a pućowacych na nawsach, při puću abo w klóštrje přihladowachu.
Wjacore čestne wrota
Kulow (aha/SN). 418 křižerjow, 233 dźewjaty raz pod kantorstwom Michała Krječmarja w serbskim a 185 z kantorom Steffenom Kobalzom w němskim dźělu, bě so 475. raz do Ralbic nastajiło. Na jubilej pokazowachu dwoje čestne wrota w Kulowje kaž tež tajke w Koćinje a Sulšecach. Na čole serbskeho dźěla njeseše kantor Michał Krječmar swjaty křiž. Zhorjelski biskop Wolfgang Ipolt bě křižerjow wužohnował, kotřiž su w Ralbicach zhromadnje z Drježdźansko-Mišnjanskim biskopom Heinerom Kochom a fararjom Michałom Nawku nyšpor swjećili. Składnostnje jubileja spěwachu z nowych serbskich „Křižerskich“.


text:
Na roztomajtych1 fajerach2 połno3 bōło4 zortōw5 szpajzōw, a dlo niyftorych6 trzi nojważniyjsze to: citrōłnowoł7, szokoladowoł i edberowoł, choć je na Ślōnsku kans8 ludzi, kerzi9 na nia by pedzieli10 pozimkowoł abo i ze truskawkami. Mōj jedyn kolega ze szkoły mi padoł11, że kole12 Świbia gołdali13 na nia edberowoł i jakosik tak mie sie te miano14 spodobało, że sam sie ôna15 tak bydzie nazywać.
Ô tym recepcie16 ôzprawioł17 żech kedyjś ze paniōm Trudōm, kero18 take szpajzy na niyjednym fajerze rychtowała19 i połra knifōw20 mi przekołzała21.
Co potrza?
600 ml śmiytōnki (30 abo 36 %)
8-10 łeżek zmiksowanych edberōw/pozimek/truskawek
4 łeżki pudecukru
4 łeżeczek żelantyny
troszka wody
Śmiytōnka ubijcie- pod kōniec wciepcie22 tam tyż pudecuker. Woda uwołrzcie23 w jakim małym gorczku, a jak zawre24, to jōm wyłōnczcie, wciepcie tam żelantyna i fajnie rozmiyszejcie. Żeby niy bōło to take gorke, to wmiyszejcie do tyj żelantyny trocha zmiksowanych pozimek i całojść pomiyszejcie ze śmiytōnkōm. Dejcie reszta truskawek, wymiyszejcie, przełōżcie do azjetkōw25, niech stynżeje. Na wiyrch mogecie dać połra edberōw abo ôblołć26 to zōłzōm27 ze zmiksowanych. Smacznego 🙂
1różnych
2uroczystościach
3pełno
4było; ō- samogłoska w wymowie między o i u
5rodzajów
6niektórych
7cytrynowa
8dużo
9którzy
10powiedzieli
11powiedział
12w okolicach
13mówili
14nazwa
15ô= ło
16przepisie
17rozmawiałem
18która
19przygotowywała
20trików
21przekazała
22wrzućcie
23ugotujcie
24zagotuje się
25salaterek
26oblać
27sosem


text:
WINDA DO NIEBA
Żyła we wsi fest pobożno parafijanka, Terezyjo miała na miano. Wiyncy czasu przesiadowała w kościele niż w dōma.
POWÓDŹ U TEOFILA
Żyła se tako dziołcha Matylda, kiero tak przebiyrała w synkach, że na starość zostałaby sama,
NA PYNDZYJI
Francla, doczkej, coś ci rzekna,
ale nie godej żodnymu.
Dzisio żech sie prawie wściekła,
PIETRULA NA CHROBOKA
We Wilijo Czyż przedeptowoł z nogi na noga, bo jeszcze nie zaloł chroboka. Na ôknie mioł za zaciōngaczkōm flaszka z gorzołkōm
MAMULKA NIE UMRZYLI
Starka ôd mamy miała istnego bzika na umiyraniu. Już za życio, kozała se kupić trōwła, kiero postawiła w kumorze.
PIES NA KRÓLIKI
Ôdwiecznōm łutropōm na Ślōnsku były ôstudy miyndzy sōmsiadami. Jak ni klachy, zowiść, to jaki inksze przipadki.
O pisowni śląskiej na internetowej stronie TMZJ
PARĘ SŁÓW O POGODZIE
Pogoda, jaką zafundowała nam wiosna tego roku, była zaskoczeniem dla wielu ludzi przyzwyczajonych do słonecznych, wiosennych kąpieli. Obfite opady śniegu były rekordowe dla podobnych okresów minionych lat i zmusiły niejednego do pytania, czy było to zjawisko normalne.
Dwa Barany
U ciotki mieli okropnie złego barana. Już niejednymu nażduchoł do rzyci. Był lepszy od psa, kiery przeważnie drzymoł na słońcu kole budy.
O śląskiej godce
Tak mi sie zdowo, że ta nasza ślōnsko godka jest już skozano na wygnani z naszej piyknej kultury, wywodzōncej sie z piastowskich korzyni.
Leciśmieja
Downo tymu, kiedy jeszcze czarownicy Baby Jagi nie było na świecie, na mietle lotała se tako jedna czarownica Leciśmieja.


text:
Šćučinsk
Šćučinsk (kazachsce a rusce ЩyчиHck) je město w sewjernym Kazachstanje. Je zarjadniske sydło Burabajskeho rajona.
Leži něhdźe 220 kilometrow sewjerozapadnje stolicy Astany a něhdźe 70 kilometrow juhowuchodnje města Kokšetau. Přez město wjedźe dalokodróha A1 z Astany k ruskej hranicy.
Šćučinsk ma něhdźe 46 tysac wobydlerjow.
Dźensniše sydlišćo je so w lěće 1850 załožiło a ma wot lěta 1939 měšćanske prawa.
Akkol | Atbasar | Deržawinsk | Jerejmjentau | Jesil | Kokšetau | Makinsk | Stepnjak | Stepnogorsk | Šćučinsk


text:
Zetkanka z młodym serbskim rěčespytnikom a basnikom Janom Měškankom z Choćebuza-Wrócławja
Před lětami bě wón mi hižo pozitiwnje napadnył, jako přednošowaše we wobłuku Swjedźenjow serbskeje poezije swójske basnje w delnjo-, hornjoserbskej, němskej kaž tež w pólskej rěči w Budyšinje, Choćebuzu, w Opolu a dalšich pólskich městach. Polyglot wón je, tak sej myslach, hdyž zamóže swoje literarne wupłody samo do wjacorych rěčow přenjesć, přebasnić.
Tehdy bě Jan Měškank, pochadźacy z Choćebuza, hišće student sorabistiki, žurnalistiki a polonistiki. A hižo tehdy je na polu lyriki do zjawnosće stupił. Wobdźěleše so tež na literarnym wubědźowanju „Młode pjero“, kotrež kóžde druhe lěto Ludowe nakładnistwo Domowina a Załožba za serbski lud wuhotujetej. Tam wudoby sej w lěće 2007 za baseń „Francosce“ 1. myto a 2009 za prozowy „Prolog“ 3. myto. Při basni „Francosce“ připosłucharjo wuši nastajachu. Młody basnik je so na zajimawe wašnje pospytał, wo seksu wotewrjenje lyrisce přemyslować a wěsty tabu přełamać. Tak spožči serbskej lyrice nowy kolorit.


text:
- About Institute
- KyпиTb Myжckиe пyxoBиkи Jordan — Heдoporo B kaTaлore ПyxoBиkи Ha Шaфe , KиeB и ykpaиHa , air jordan 6 hare march 2017 detailed look
- SBD , adidas Forum Lo Colorways, Release Dates, adidas europass 2008 price philippines 2017 lineup, Pricing
- Low shoes - Men's shoes - john lobb hayes mens dress shoes - Formal shoes - IetpShops , nike free rn flyknit 2018 triple white men running
- Running shoes - agewear NIKE , Asphalt - Renew Ride 2 CU3507 004 Black/White/Dk Smoke Grey - Sports shoes - white and dark blue Air Max 97 - IetpShops - Men's shoes
- 100 , nike hyperdunk orange and black shoes - IetpShops , CD4487 , Where To Buy , Travis Scott x Jordan 1 Backwards Swoosh Mocha
- Air Jordan 1 Mid Invert Split Black White DR0501 101 Release Date 4
- air jordan 33 tiger camo aq9244 016
- air jordan releases 2022
- air jordan 4 wmns canyon purple 2022
- air jordan 4 military black dh6927 111
- Annual Reports
- Didactics
- Research
- Employees
- Journals
Recent projects
Zbigniew Tarapata, Ryszard Antkiewicz, Andrzej Najgebauer, Wojciech Kulas, Rafał Kasprzyk, Michał Dyk, Agnieszka Kacprzak, Dariusz Pierzchała, Mariusz Chmielewski, Krzysztof Chlebicki, Jarosław Rulka
Maciej Kiedrowicz, Jarosław Koszela, Zbigniew Tarapata, Rafał Kasprzyk, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Jerzy Stanik
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Dariusz Pierzchała, Zbigniew Tarapata, Wojciech Kulas, Jarosław Koszela, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Tomasz Drozdowski, Rafał Kasprzyk, Jarosław Rulka
Dariusz Pierzchała, Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Roman Wantoch-Rekowski, Jarosław Rulka, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Rafał Kasprzyk, Mariusz Chmielewski, Michał Dyk, Krzysztof Chlebicki
Andrzej Najgebauer, Mariusz Chmielewski, Wojciech Kulas, Ryszard Antkiewicz, Rafał Kasprzyk, Dariusz Pierzchała, Zbigniew Tarapata, Jarosław Rulka, Roman Wantoch-Rekowski, Jarosław Koszela
Ryszard Antkiewicz, Mariusz Chmielewski, Tomasz Drozdowski, Rafał Kasprzyk, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Andrzej Najgebauer, Dariusz Pierzchała, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Roman Wantoch-Rekowski
Tadeusz Nowicki, Tomasz Tarnawski
Grzegorz Bliźniuk, Andrzej Ameljańczyk, Ryszard Antkiewicz, Andrzej Gaj, Tomasz Górski, Tomasz Gzik, Piotr Kędzierski, Piotr Kosiuczenko, Jarosław Koszela, Andrzej Najgebauer, Tadeusz Nowicki, Kazimierz Worwa
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Jarosław Koszela, Jarosław Rulka, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Wojciech Kulas, Tomasz Drozdowski, Dariusz Pierzchała
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Dariusz Pierzchała, Roman Wantoch-Rekowski, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Jarosław Koszela, Mariusz Chmielewski, Wojciech Kulas
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Jarosław Rulka, Dariusz Pierzchała, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Mariusz Chmielewski, Roman Wantoch-Rekowski
Roman Wantoch-Rekowski
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Dariusz Pierzchała, Roman Wantoch-Rekowski, Tomasz Tarnawski, Wojciech Kulas, Jarosław Koszela, Marian Chudy, Tadeusz Nowicki, Radosław Pytlak
Recent publications
Bolesław Szafrański, Romuald Weydmann
Grzegorz Bliźniuk, Dorota Kilańska
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Zbigniew Tarapata
Zbigniew Tarapata
Andrzej Chojnacki
Andrzej Chojnacki
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Roman Wantoch-Rekowski


text:
2. Wučerki
Zo serbske žony we 18. lětstotku jako wučerki skutkowachu, njebě scyła tak njewšědne. Znajemy z powšitkownych stawiznow přikłady, hdźež žony swojim mužam při wuwučowanju pomhachu abo po smjerći muža šulu dale wjedźechu.1 Nowe bě w Ochranowje, zo so přez dźělenje do chórow róla žony jako wučerka institucionalizowa. Hižo w Ćichońcy, hdźež so pobožni spočatnje zetkawachu, skutkowaše žona-wučerka – sotra Hubert. Bohužel nimo swójbneho mjena ničo bliže wo jeje pochadźe njewěmy. Hodźi so jeno zwěsćić, zo běžnje a jara derje němsce pisaše a přiwuznistwo w kruhach zamóžnišich Serbow měješe. Nimo wuwučowanja na němsko-serbskej šuli, kaž so tuta w žórłach mjenuje, bě sotra Hubert w Ćichońcy za nabožne wuwučowanje holcow a žonow zamołwita, měješe so tež dušepastyrsce wo nje starać a organizowaše wopytowanske dźěło na serbskich wsach. Wona wupyta a přewodźeše wopytowarki, kiž mějachu so na serbskich wsach wo žony a holcy dušepastyrsce starać. Wšelake žony w podobnej funkciji kaž sotra Hubert přewzachu tež paćersku wučbu mjez holcami a přewjedźechu přihotowansku wučbu za holcy a žony, kiž chcychu jednoće přistupić. Tole móžemy sej tež pola sotry Hubert a dalšich serbskich wučerkow, na přikład pola Marije Sauer (1715–1788) a Anny Lischke (1734–1796), derje předstajić.


text:
Jakub Buk
Jakub Buk (němsce Jacob Buck; * 6. měrca 1825 w Zejicach, † 15. awgusta 1895 w Bad Wildungen) bě serbski katolski duchowny, redaktor a rěčespytnik. Syn małoburja běše wot 1838 do 1850 wukubłanc Serbskeho seminara w Praze; runočasnje wopyta tam němski Małostronski gymnazij (1838–46) a studowaše filozofiju (1846/47) a teologiju (1847–50).
Po nawróće do Łužicy dźěłaše Buk do 1854 jako wučer a naměstnik direktora na nowozałoženym Katolskim wučerskim seminarje w Budyšinje, wot 1854 do 1859 skutkowaše jako kapłan při Drježdźanskej Dwórskej cyrkwi a wučer na tamnišim progymnaziju, kotrehož direktor wot lěta 1859 bě. W lěće 1876 sta so z fararjom při Dwórskej cyrkwi, a w lěće 1886 z prezesom katolskeho konsistorstwa a prěnim kralowskim dwórskim kapłanom w Drježdźanach.
Jakub Buk bě w lěće 1847 załoženski čłon Maćicy Serbskeje a wot 1853 do 1867 redaktor jeje časopisa. Wón zemrě w starobje 70 lět w hessenskim lěkowanišću Bad Wildungen a bu po swojej poslednjej woli na Baćońskim kěrchowje pohrjebany.
ŽórłoWobdźěłać
- Serbski institut: Biografien zur sorbischen Volkskunde (Biografije k serbskej ludowědźe) na serbski-institut.de (němsce)


text:
Po měsacy trajacej přestawce budźe Wojerowske kino Cinemotion wot 26. awgusta zaso wočinjene. Wopytowarjow kina to wězo wjeseli, koronowa kriza pak budźe so dale wuskutkować. Silke Richter je so z nawodu kina Tonijom Züchnerom rozmołwjała.
Kak je so koronowa kriza na kinowu branšu wuskutkowała?
T. Züchner: Koronowa kriza bě z wotstawkom najwjetši dyr, kiž je kinowa branša w zašłych lětach znjesć dyrbjała. Poprawom mamy 365 dnjow wob lěto wočinjene, lětsa mějachmy 160 dnjow začinjene. Najwjetši problem njeběchu zarjadniske a hygieniske předpisy. Po nich dźě móhli hižo dawno wočinić. Ale prawe blockbustery nam pobrachuja, přetož start wjele filmow bu přestorčeny abo wone dospołnje wotpadnychu. Tomu je hač donětka tak. Ze startom filma „Tenet“ so nadźijamy, zo je tónle trend nětko skónčeny a zo zaso wobstajnje dobre filmy na wiki přińdu. Za mnje jako kinoweho nawodu bě runje tak zlě kaž za mojich kolegow. Smy wšitcy do krótkodźěła šli, a te hišće nětko dale traje.
Kelko dochodow wam pobrachuja?


text:
Hodźij (GH/SN). Serbska Bjesada Hodźijskeje ewangelskeje wosady je minjenu sobotu lětušu dźěłarničku ewangelskich Bjesadow přihotowała. Přeprošenje bě něšto wjace hač 20 čłonow z Bukec, Rakec a wězo z Hodźija sćěhowało. Ale tež z Budyšina a z Ketlic su zajimcy přichwatali. A z Evanom Bleaklyjom, kotryž europske rěče studuje, so samo Američan na dźěłarničce wobdźěli.
Superintendent Chrystof Rummel zahaji dźěłarničku z nutrnosću. W swojim prědowanju warnowaše wosebje před přiběracym naročnym myslenjom ludźi. Na to informowachu so wobdźělnicy wo aktualnym stawje wuwića přełožowanskeje software z němčiny do hornjoserbšćiny. Olaf Langner bě kompetentny rozprawjer. Wón přewodźeše w poslednich lětach wuwiće programa „Sotra“ a woprowaše za to wjele hodźin swojeho časa. Jeho přinošk wo programomaj „Soblex“ a „Sotra“ nadeńdźe mjez připosłucharjemi wulki zajim. Přitomni mějachu telko prašenjow, zo dyrbjachu samo planowanu přestawku wupadnyć dać.


text:
2018/2019
Rozprawa pomnikoweho wuběrka
Pomnikowy wuběrk Maćicy Serbskeje je gremij, w kotrymž so projekty nastupajo serbske pomniki předstaja, diskutuja a schwala. Doporučimy Załožbje za serbski lud, kotre projekty měła wona spěchować. To nastupa wobnowjenje starych kaž tež postajenje nowych pomnikow. We wuběrku dźěłaja sobu zastupjerjo z Hornjeje a Delnjeje Łužicy. Ze stron załožby skutkuje sobu John Petrik, předsydka je Trudla Malinkowa. Wuběrk je so loni dwójce zešoł – jónu w nalěću hłownje k planowanju projektow, jónu w nazymje hłownje k bilancowanju dźěławosće.
W lěće 2018 je pomnikowy wuběrk załožbje šěsć projektow k spěchowanju doporučił:
1. W lěsu sewjernje Łomska pola Njeswačidła wotkry so 28. apryla 2018 pomjatny kamjeń na městnje, hdźež běchu w lěće 1942 młodeho pólskeho dźěłaćerja Stanisława Błażejczuka zjawnje wotprawili. Tutón njeskutk bě ze znatym powědančkom Marje Kubašec „Row w serbskej holi“ do stawiznow serbskeje literatury zašoł. Pomnik postaji so w nošerstwje Njeswačanskeho Towarstwa přećelow kultury a domizny a wotkry so z trojorěčnej swjatočnosću w přitomnosći sylneje delegacije z pólskich Żar. Pomnikowy podawk bě zwjazany z wudaćom trojorěčneje knižki „Row w serbskej holi“ w LND kaž tež z wosebitej wustajeńcu w Njeswačanskim domizniskim muzeju.
2. Składnostnje 160. narodnin a 80. posmjertnin Korle Bohuwěra Šěcy je so wotkryła pomjatna tafla za njeho w Rachlowje pod Čornobohom, hdźež bě zasłužbny wučer, přirodospytnik a spisowaćel lětdźesatki skutkował. Nošer počesćenja bě Kubšiska gmejna. Ze serbskeje strony běštaj wobdźělenaj dr. Hilža Elina a dr. Ludwig Ela z Rachlowa, kotrajž so zdobom wo wudaće dwurěčneje knižki wo Šěcec swójbje a wo zestajenje wustajeńcy z mólbami Włodźiměra Šěcy postaraštaj. Poswjećenje wotmě so na předwječoru Šěcowych narodnin 25. awgusta 2018 we wobłuku wjesneho domizniskeho swjedźenja. Chór Budyšin swjatočnosć hudźbnje wobrubi.
3. Na iniciatiwu Radworčana Jana Nuka da chór „Meja“ wobnowić štyri wopomnišća za zhubjenu wjes Hronow pola Kamjenjeje, kotraž je přez powědančko Jurja Wingarja zwostała w pomjatku serbskeho luda. Restawraciske dźěła wukonješe rězbar Mikławš Dyrlich z Noweje Wjeski. Swjatočne poswjećenje wobnowjenych pomnikow wotmě so reformaciski dźeń, 31. oktobra 2018. Zdobom postaji so dwurěčna informaciska tafla wo zhubjenej wsy a jeje wopomnišćach. Chór Meja nyšpor hudźbnje wobrubi.
4. Spěchowańske towaristwo Skjarbošc z. t. postaji na nawsy w Skjarbošcu pomnik k česći zasłužbneho delnjoserbskeho wučerja a redaktora Noweho Casnika Kita Šwjele. Na podstawje pomnika steji z betona lata busta Šwjele, kotruž bě stworił wuměłc Hans-Georg Wagner. Poswjećenje wotmě so 3. nowembra 2018 a bě zwjazane z kemšemi w cyrkwi a zarjadowanjom w towarstwowym domje. Na swjatočnosći so tež potomnicy počesćeneho ze Šwjelic swójby wobdźělichu.
5. Wotrowska wosada wobsedźi dwě chorhoji serbskich towarstwow młodźencow a knježnow z dwacetych lět zašłeho lětstotka, kotrejž matej serbske napisy, serbske motiwy a serbske barby. Historisce wuznamnej chorhoji chce wosada dale wužiwać a da jej tohodla tuchwilu wěcywustojnje restawrować. Spěchowanje je so loni přizwoliło, dźěła maja so lětsa dokónčić.
6. Na próstwu Kamjenskeje župy Domowiny je so spěchowało inwentarizowanje katolskich nabožno-narodnych pomnikow w Chróšćanskej wosadźe. Dźěło je wukonjała Trudla Kuringowa. Zapisało je so loni 115 pomnikow Chróšćanskeje wosady (w Hornim Hajnku, Nowej Wjesce, Hrańcy, Wudworju, Kozarcach, Hórkach, Lejpoldźe, Hatach, Jaseńcy, Łušću, na Horach, w Nowym Łušću a Nowej Jaseńcy). Lětsa maja so dalše wsy Chróšćanskeje wosady přeslědźić. Inwentarizowanje nabožno-narodnych pomnikow po wšěch katolskich Serbach je cyłkownje na něhdźe wosom lět koncipowane.
Nimo mjenowanych šěsć projektow, kotrež so w lěće 2018 na poručenje pomnikoweho wuběrka spěchowachu, je so loni dalši zakónčił. Wobnowjene rownišća Haberlandec-Šwjelic swójby na Sewjernym pohrjebnišću w Choćebuzu bu 17. meje 2018 ze swjatočnosću při rowje a kolokwijom w Měšćanskim domje zjawnosći přepodate.
Srjedź apryla změjemy přichodne posedźenje pomnikoweho wuběrka, hdźež chcemy sej lětuše předewzaća dorěčeć. Štóž ma nastupajo serbske pomniki namjety, što móhło abo dyrbjało so něhdźe zwoprawdźić, njech so prošu na nas wobroći.
Trudla Malinkowa
Budyšin, 9.3.2019


text:
Marzana
Przed tym, jak prziszło dō nŏs Krześcijaństwo, mieli my swojã włŏsnõ mitologijõ, co była takŏ sama abo bliskŏ u wszyjskich Słowianōw. We tyj naszyj religiji bogini śmierci i życiŏ to była Marzana.
Miano ôd Marzany wyszło ôd praindoeuropejskij mŏwy, kaj kōncek *mer-, ôznaczoł umrzić. Ôd niego wziōnły sie take słowa jak mora, mŏrtwy, śmierć, umiyrać, angelske mortal abo niymiecke mördern.
Chociŏż we dziewiōntym stoleciu zaczło sie u nŏs rozchodzić Krześcijaństwo, to Marzana do dzisiej z nami je. Wszyjscy znōmy tradycyjõ topiyniŏ abo pŏlyniŏ Marzany, jak 21 marca cołkŏ wieś abo gmina idzie w tyn dziyń na procesyjõ ze marzankōm i wciepuje jã do wody.
Dzisiej ôna to dō nŏs je ino symbol zimy, ale tyn ôbrŏz je bardzo uproszczōny. Już we strzednich wiekach tyn ôbyczoj zmiyniōł sie we leki, radosny fajer, a ôryginalne znaczynie było dŏwno zapōmniane. Kedyś ôna była ważnōm boginiōm żywobyciŏ i śmierci i regyrowała cołkim naturalnym światym. Topiynie Marzany było rozumiane za symboliczne zejście bogini do podziymiŏ. Niykerzi badŏcze dŏwajōm pozōr na ôfiarnõ naturã tego rytuału. Podle nich Marzanã sie ôfiarowało, żeby udobruchać zimã.
Dŏwnij niy topiyło sie marzany 21 marca, ino we sztwŏrtõ niydzielã postu. Dopiyro ôd XX stoleciŏ ludzie trzimiōm sie tyj jednyj daty. Nojprzōd ino kobiyty i dziouchy szły topić marzanã, potym wziōnli tyż chodzić chopy i chopcy, czynsto ze swojōm wersyjōm marzany, to znaczy marzaniŏkym.
Idzie sie bez cołkõ wieś z marzankōm i gŏjikym, ôd chałpy do chałpy, i śpiywŏ ekstra na tã przileżytość.
Nasza marzaneczka rosła – jak sosna
Nasza marzaneczka w kōminie
Wyglōndŏ dziureczkōm na świnie
Nasza marzaneczka ô wodzi
Niy ciepejcie na niōm wy smrodzi
Nasza marzaneczka.
W Radziōnkowie sie śpiywało:
Do tego tu dōmu wstympujymy
sceściŏ zdrowiŏ winszujymy
Nas gŏjik zielōny pinknie ustrojōny
Na nasym gŏjicku malowane jajka
Co je malowała radziyńskŏ karcmarka
Nas gŏik zielōny piynknie ustrojōny
Na nasym gŏjicku zielōne stōnzecki
Co ich nawiesały radziyńske dziewecki.
A w Gerałtowicach:
Nasz gŏjik zielōny
Piyknie ustrojōny;
Przed tōm siyniōm
Sōm tu banie,
A tyn Hanys mŏ nogi
Jak sanie.
Nasz gŏjik zielōny
Piyknie ustrojōny;
Przed tōm siyniōm
Sōm tu tŏrki,
A tyn Gustlik
Wyszkrabuje gorki.
Nojlepij ô tyj tradycyji mogōm ôpowiedzieć nojstarsi, tōż piyrszŏ bydzie pani Maria ze Ścigowa kole Krapkowic, co we 1959 roku było jij 86 lŏt.
To zaś dwie niedziele, dwie czy trzi przed wielkanocōm marzaniŏ niedziela je, trzi to wiã, marzaniŏ, a poty palmowŏ. […] A my tukej poty tochmy śpiywały, tochmy chodziyły po wsi. Marzana wyglōndała tak jak dziywka i tak ustrojōnŏ w tych samych kłakach, fajnŏ. Zrobiōnŏ była: snopek ze sōmy, rantki, tukej take wrkoczki, zrobiōne, szykowne, wszycko jak nŏleży. A poty my śpiywały, to nōm musieli dać jajōw. Śpiywali: “Nasza marzana urosła jak sosna”, wdycki “Pudźma marzanko, pōjma dali, bo nŏs tu ludzie ôbmŏwiali”. To w każdyj chałpie inaczy śpiywały, te, co tam marzanka sie zwałŏ. Poty to jōm utopiyli. to jōm posebōczyli na kōńcu wsi, kłaki porozbiyrały, chtory dzieuchy dały, a tyn snopek, to wio, chopcy do rzyki wciepli i to już było po marzance. Co tam wiancyj znaczyło, to nie wiã.
Z mŏjikym tyż chodziyli. No to poty tyż jajca zbiyrali z tym mŏjikym. Tochmy, jŏ tyż umiała, my tyż umiały toty wystrzigać a naprawiać take fajne, take keła, take keła. A poty taki, taki kerz świyrkowy, taki fajny, zielōny. A poty dokeła wszandy nie było ino, ino take keło naprawiōne, take fajne.
Inkszŏ pani Maria, co była z Kolōnowskigo i we 1960 było jij 76 lŏt, padała:
No jŏ była dziołchōm i bōły take starsze dziywki, ustrojyły takõ marzankã ze słōmy: głowa, tu ôblyczynie fajne szyroke, choćby jakŏ pani tak. I wdajyły na takõ tyke, na takõ sztangã. A potyn tych dziołchōw, a potyn trzi jeszcze szły z tym: jedna szła z koszykym, co dostała tak jajca abo zbiyrali, a drugo… śpiewała, a trzecia niosła tã marzankã. A my dzieci mańsze, my dziołchy mańsze, tomy zaś szły przi tym. A ône śpiewały “nasza marzaneczka urosła jak sosna”. Potyn jak prziśli kole placu jakygo, tam wyszła ta ôna gospodyni: „jak zdrzadło, jak zdrzadłō” — tak wziyny śpiywać. Tōż szli tak, jak tu ta wieś jes dugŏ, niy, bo ôni tu szli. Tak tu kole kożdyj, kożdyj izby śpiewały (jŏch dzisiok już zapōmniała co), a kole kożdyj izby stanyły, iże ta kobiyta wyszła…
Ke to tam bōł kans tych śpiywek, ino to sie zapōmni. Już take życie.
No a potyn, jak już przeszły, tōż prziszły tukej kole mostu, my szli tak fōrt tukej, kaj taka, wiōm ôni, kaj ta rzyka. Kole tego mostu potyn ta marzanka szli utopić. To już poty plōsebōczyły całõ, a poty ta słōmã brali (to sie ludzie ô to prali, cōby gyńsi sie lōngły dobrze). Tōż wszystko ta marzanka była ôzebranŏ. Ino tyj śpiywki to jŏ nie umiã. Było fajnie wtedy, jak to tak śpiywały.
…A to z gŏjikōma tyż jak chodzili, to prziszeł do izby i z gŏjikuma za ôkno — to było piyrwyj wesołe życie. Taki gŏjiczek, take ciaćka rozmajite powieszane, a potym śpiywali „Nasz gŏjik zielōny piyknie ustrojōny”. Aha, to tam wszystko. A kans to tych piyśni, jyny kej to czowiek już stary, to zapōmnioł. Ale to, to bardzo było wesoło piyrwyj tak z tym.
A u Wŏs topi sie jeszcze marzankã?
Fotografijŏ na wiyrchu: Marzanka. Fot: Marta Malina Moraczewska / Wikimedia Commons


text:
Rěčny kućik dr. Jany Šołćineje z wusyłanja 07.07.2010 na dowol – do dowola?
Hauptinhalt
Bórze budźe čas dowola. Kaž w etymologiskim słowniku steji, zwisuje dowol ze słowjesom dowolić, potajkim sebi samomu abo někomu něšto dowolić. Tež němske słowo „Urlaub“ zwisuje po woznamje ze słowjesom „erlauben“, a samo Polacy su tutu požčonku přewzali a praja: „Jestem na urlopie“. Dowolowy čas je potajkim wólny čas, ale jenož potom, jelizo je nam to něchtó dowolił. Druhdy přijědźe tež něchtó k nam na dowol. Woprawdźe zajimawe pak je, zo mjez tym lědma hišće štó praji, zo bě sam „na dowolu“ abo zo pojědźe „na dowol“. Anton Nawka tutej formje wužiwa a w tekstowym korpusu je tójšto přikładow, mjez druhim: „je skoro kaž na dowolu“. Dźensa preferujemy konstrukciju „je skoro kaž w dowolu“. W prozy Jurija Brězana rěka na přikład: „Pojědźemoj jónu něhdźe na dowol (...)“ – a tež ja bych w tutym padźe prajiła: „pojědźemoj jónu něhdźe do dowola“ – štož je po wliwje němčiny. Wobě formje pak stej po formalnej stronje korektnej, a wšojedne potajkim, hač pojědźeće na dowol abo do dowola – přeju Wam rjany wólny, to rěka swobodny čas, a ... njezabudźće na dowolnosć šefa!


text: Chrósćicy (mtw/SN). Cyrkwinska wěža abo tež nowy grilowy areal při něhdyšej pěstowarnje w Chrósćicach stej jenož dwaj přikładaj, za čo su pjenjezy Leaderoweho projekta w zašłych lětach na dobro serbskich gmejnow wužiwali. Tež mnozy priwatnicy su spěchowanje Europskeje unije na přikład za wutwar něhdyšich bróžnjow na bydlenske rumnosće wužiwali. Tuta pjenježna podpěra ma tež w přichodźe móžna być. Za to pak je nowa wuwićowa strategija trěbna. Tohodla je Towarstwo za wuwiće Hornjołužiskeje hole a hatow (OHTL) minjeny pjatk na diskusijne koło do Chróšćanskeje Jednoty přeprosyło. Kaž hižo srjedź měrca w Radworju chcyše towarstwo zhromadnje z planowanskim běrowom ideje a móžnosće předstajić, dokal maja spěchowanske přiražki w dobje wot 2023 do 2027 běžeć.


text:
Hač do kónca nowembra ma Domowina swojeho zastupjerja do noweje rozhłosoweje rady Rozhłósa Berlin-Braniborska (RBB) za dobu 2023–2027 wuzwolić resp. wobkrućić. Zastojnstwo je dotal Marcus Końcaŕ wukonjał.
Choćebuz (HA/SN). Zwjazkowe předsydstwo Domowiny bě rozsud župje Delnja Łužicy dowěriło. A tak je jeje předsydstwo na posedźenju minjenu wutoru w Choćebuskim Serbskim domje mějićela zastojnstwa Marcusa Końcarja znowa do tohole wažneho gremija wuzwoliło. Wón bě jenički kandidat. Nětko ma prezidij Domowiny personaliju hišće wobkrućić. Rozhłosowej radźe RBB přisłuša dohromady 30 zastupjerjow towaršnostneho žiwjenja z Braniborskeje a Berlina.


text:
Hradec Králové
Hradec Králové (serbsce tež Kraloweje Hradc; němsce Königgrätz) je čěske město při hornim běhu Łobja. Nadeńdźe so we wuchodnej połojcy Sewjeročěskeje žłobiny w předkraju Kyrkonošow, něhdźe sto kilometrow wuchodnje Prahi. Zarjadniske sydło Královéhradeckeho kraja je z wjace hač 90.000 wobydlerjemi dźewjate najwjetše město Čěskeje, uniwersitne město kaž tež sydło biskopstwa a Wuchodočěskeho muzeja.
W bliskosći města wotmě so w lěće 1866 bitwa mjez Pruskej a Rakuskej.
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Město bě hižo 1062 wobtwjerdźene, pomjenowa so w lěće 1225 za kralowske město a bě wot 1307 sydło Hilžbjety Riksy z Pólskeje, wudowy kralow Wjacława II. a Rudolfa I. Wot toho časa nosy mjeno Grecz Reginae resp. Hradec Králové město dotalneho Grecz/Grätz. W němčinje přesadźi so hakle wot 1800 mjeno Königgrätz město stawiznisce praweho Königingrätz.
W 15. lětstotku bě Hradec jedne z prěnich městow, kotrež stejachu na boku Husitow. 1424 bu Jan Žižka tule pochowany. Hač do Třicećilětneje wójny wosta Hradec přewažnje protestantski. We wójnje bu 1639 wot šwedskeho wójska wobsadźeny a wurubowany. 1664 sta so ze sydłom nowozałoženeho Hradeckeho biskopstwa romsko-katolskeje cyrkwje.
1866 přemóži pruske wójsko w bitwje pola Königgrätza zwjazkarskej wójsce Sakskeje a Rakuskeje a rozsudźi takle Němsku wójnu za so.
Po rozpadźe Habsburgskeje monarchije słušeše město wot 1918 k Čěskosłowakskej. W měrcu 1939 bu wot Němskeje wobsadźene a přińdźe 1945 znowa k čěskosłowakskemu statej.
Wobchad[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Awtodróha D 11 zwjazuje Hradec Králové z Prahu. Do susodnych Pardubic wjedźe spěšnodróha 37. Nimo toho ma město dwórnišćo, z kotrehož wjedu železniske čary do Prahi, Pardubic, Turnova a Trutnova.


text:
0-1 Piotr Frańczak
1-1 Paweł Idzik
2-1 Tomasz Walat
2-2 Kamil Łokieć
Agroserwis Opatów: Wareliś Kamil, Sorbian Piotr, Jasiński Mikołaj, Zięba Grzegorz, Frańczak Piotr, Łowicki Jakub, Rusak Sebastian, Łokieć Kamil, Sapała Karol, Bełczowski Kamil, Sapała Rafał
Polonia Rzeszów: Kwaśny Witold, Pietryka Marcin, Sierżęga Krzysztof, Kuter Jarosław, Antkiewicz Marek, Brudek Wojciech, Młynarczyk Paweł, Buda Tomasz, Szczoczarz Łukasz, Idzik Paweł, Cupryś Konrad, Doroba Łukasz, Walat Tomasz, Szymański Krzysztof


text:
Ôńskigo razu była se ciga co miała siedym koźlōntek kierym fest przała
Jednego dnia musiała iść do lasa po trowa. Dała upozorniyni bajtlōm że razinku nie śmiōm otwiyrać nikomu dwiyrzi a tym bardzi chwańciarskimu wilkowi co rojbruje po okolicy. I koza-muter se poszła. Nie minyło wiela czasu a kieryś zaklupoł do dwiyrzi.
– Bajtle roztomiyłe, odewrzicie mi dwiyrze, to jo, wasza muter! Prziszłach już z lasa i mom do kożdego gyszynk!
– Nie otworzymy ci dwiyrzi bo tyś je wilczysko! Nasza mama mo miły i ciynki głosik a ty mosz chruby i chrapliwy chobyś był ôżarty!
To wilk polecioł na torg, zahabiył epny kōnsek kredy i cołki go zjod, tak że głos mu sie poônaczył na wysoki i ciynki. Uzaś zaklupoł do dwiyrzi koźlōntek ale bystre bajtle dojrzały jego czorno, włochato łapa i zaś go odkozały.
Bestyjok coroz bardzi znerwowany polecioł do piekorza, nasmyśloł że sie piznył w łapa i fechtowoł coby mu naszmarować to ała ciastym. Potym pogzuł do młynorza i warczoł coby mu posuć łapa mąkōm. Chop sie skapnył że wilk rychtuje jakiś szwindel ale kabciorz postraszył że go zeżere jak mu tej łapy nie umarasi mąkōm. To biydny młynorz zrobiył co mu rozkozoł wilk.
I gizd pierziński polecioł do chałupy kózek
Niestety koźlątka dały sie zrobić za błozna i jak wilk pokozoł bioło łapa, wpuściyły go du dōm. I sie zaczły breweryje! Koziczki citły i pokryły sie po kōntach ale wilk dopod ich leko i warto łyknył jedna za drugōm. Yny nejmłodszo sie uchowała bo sie skryła we skrzince od stojōncego zygora a wilkowi nie prziszło do palicy tam pojrzeć.
Pożrane wilczysko wylazło z dōma i legło kōnsek dali na łōnce pod strōmym. Za chwila prziszła du dōm ciga i o mało nie dostała hercszlagu jak dojrzała co sie w chałupie porobiyło. Zaczła ślimtać rozpaczliwie a wtedy z zygora wygramolyło sie nejmłodsze koźlątko.
Obie zaczły chełkać i z niecherskości poleciały na łąka kaj dojrzały charczącego wilka
Bestyjok chrapoł tak, że aż sie strōm telepoł! A ciga zmiarkowała że coś sie mu jeszcze ruszo w bachorzu! Zaros posłała nejmłodsze koźlątko po szyry, jegła i cwist po czym rozpruła łotrowi bas i koziczki zaczły wyskakiwać jedna za drugōm. Kożdo szczynśliwie obstoła bo wilk w aszfōngu wszyski połknył i żodnej nie pogryz.
Uciechy było mocka! Ciga fukała z radości choby sie szaleju nażrała jak oboczyła że wszyski bajtle som całe i zdrowe! A wilkowi ôbsztalowała srogo kara – nawciepowała mu do bachorza kupa kamiyni i tak zaszyła bebech. Jak bestyjok sie ôbudziył, to poczuł że sie mu fest chce pić ale ledwa co umioł iść, taki był ôsztrabowany tymi kizlokami.
Yntlich doszeł nad jezioro ale jak yny pochylył sie nad wodōm, kamienie go przecionżyły i wpod do jeziora. A łoter był taki ciynżki że wartko poszeł na dno. No a kozy żyły se potym długo i spokojnie bez żodnych starości.


text:
Liczba postów: 138
Liczba wątków: 16
Dołączył: Jun 2011
Reputacja:
5
Jak kto loto na zolyty, to pamiyntać musi przi tym
By sie w piorka fest wystroić i tym, czym sie do,
pochwolić.
Ludzie pszajom bogatymu i w gymbie przemadrzałymu.
Jak chop mo auto, chałpa, komputer.........
Wyboczom mu, że je daremny futer!
A dyć, te ślonzoki, to śmiyszne boroki!
Nojprzod we powstaniach z Niymcali sie biyli,
a potym do Rajchu tak chyntnie jeździyli!
Rak to już je łod Mojżyszo, że sie ludziom
w gowach miyszo.
Egipskie chcom przelyźć wrota i czcić cielika ze złota.
Tread softly because you tread on my dreams.


text:
Korbbal
Korbbal to je zespołowy szpil, we kery grajům dwa manszafty, po pjyńć szpilerów kożdy. Cwekym kożdygo ze manszaftów je zdobywańy půnktůw. Coby je zdobyć trza celńy wćepnůńć bala do korba. Nad właśćiwym przebjygym szpilu wachujům arbitry. Zwyćynzcům szpila je tyn mansaft, kery we cołkym szpilu zdobydźe wjyncyj půnktůw. Korby wiszom 3 metry a 5 cyntymetrůw wysoko nad szpilplacym. Ta zorta szpilu przyprawjoł kanadyjski profesůr James Naismith we grudńu roku 1891. Dźiśoj korbbal je jednym ze nojczyńśći uoglůndanych i nojpopularńyjszych szportów.


text:
Cyrkej, kultura a nałožki
Z wulkim pućowanjom narodow zasydlichu so w 6. lětstotku wšelake słowjanske splahi mjez Wódru/Nysu a Solawu/Łóbjom, mjez Rudnymi horinami a Baltiskim morjom. K tutym zapadnosłowjanskim splaham słušachu Milčenjo a Łužičenjo w Hornjej a Delnjej Łužicy, ke kotrymž naslěnikam Serbja liča.
"Serbja" mjenuja so we Hornjej Łužicy Serbja a we Delnjej Łužicy "Serby" abo alternatiwnje němsce "Wenden". Wšitke pomjenowanja maja swoje korjenje we łaćonskim "sorabi" a "veneti".
Kultura a stawizny Hornjeje Łužicy su we wosebitej měrje ze Serbami zwjazane. Tutón najmjeńši słowjanski lud je sej hač do dźensnišeho swoju rěč a swoje nałožki w němskej wokolinje zdźeržał. Tak wuhotuja so zjawne tafle w serbskim sydlenskim rumje dwurěčnje. Wosebje jutrowny nałožk křižerjow je so k podawkej nadregionalneho zajima stał.
Foto: Bože ćěło, Njebjelčicy, junij 2004, radyserb


text:
Tuste
Tuste to je przetopjůny fet uod zwjyrzůnt, nojczyńśći ze szpyrki uod świńe, kery śe wykorzistuje do przigotowywańo jodła lebo tyż do bezpostrzedńigo jedzyńo.
Wzbůgaco śe tuste czysto uo źdźebko soli, kůnski rozdrobńůnygo wůsztu a cwibla abo szpyrki, roz na kedy tyż inksze, myńi kůnwyncjůnalne culagi kej lb. kůnski drobno pokrojůnygo jabka. Fest dobrze kůmpůnujům śe ze tustym uogůrki kiszůne lebo kůnserwowe. Czynsto kanapki ze tustym do śe kupić na jarmarkach śwjůntecznych, kej bajszpil dożynkowych, eli na przileżytość Ńydźeli Palmowyj. Kanapki ze tustym sprawdzajům śe tyż dobrze kej zakůnska do gożołki eli przygryzka do bjyra.
Głůwnym składńikym tustygo (bez 99%) sům roztůmańte fety, postrzůd kerych przeważajům nasycůne, choć krům uobjygowych uopińji zawjero uůno tyż mynga fetůw ńynasycůnych, kerych udźoł może dochodźić ańi do 40%. Uodźoł ńynasycůnych kwasůw fetowych zależy uod paszy, kerům bůły karmjůne zwjyrzynta, ze kerych wytopjůno tuste a uod sposobu wytapjańo. Krům tygo tuste mo normalńy tyż ńywjelge ilośći cholesterolu a ślady soli mineralnych a fragmynty tkanek mjynkych (muskli, skůry, atp.) zwjyrzůnt, ze kerych uostoł wytopjůny. Mo śe to durś szczygůlńy do tustygo ze szpyrkůma.


text: Budyšin (SN). Budyske nutřkowne město wožiwić, to je zaměr měšćanskeho zarjadnistwa. Při tym chcedźa wikowarjow aktiwnje podpěrać. Wo tym běchu radźićeljo města w februaru wuradźowali a w tym zmysle akciju dobropisow wobzamknyli. Tajku je nětko tudyše Towarstwo nutřkowneho města organizowało. Wot 1. junija móža zajimcy dobropisy kupić, a to za 35 eurow. Dóstanu pak za tajki twory w hódnoće 50 eurow. Sto wobchodow so na akciji wobdźěla. Su to poskićerjo z wobłukow wikowanje, gastronomija a kultura w měsće Budyšinje samym kaž tež we wokolinje. Akciju sponserujetej Ludowa banka Drježdźany-Budyšin kaž tež Budyska wobdźělenska a wobhospodarjenska towaršnosć.


text: Runja zašłym lětam su Wotrowčenjo tež lětsa nazymski „subotnik“ přewjedli. Minjenu sobotu zetka so při zymskich temperaturach něhdźe 35 wjesnjanow, mjez nimi wjele młodostnych, zo bychu swoju wjes na zymu přihotowali. Tak mjez druhim cyrkwinsku skłoninu, kěrchow, hrajkanišćo, areal sportnišća a cyły teren wokoło Stareje šule wurjedźichu. Dokelž hižo dlěje rjedźerku za Staru šulu nimaja, je skupina žonow tež tamnišu mału žurlu wurjedźiła. Nimo toho su dźěle wjesneho hrajkanišća při sportnišću porjedźili, tak zo móža dźěći zaso wěsće krosnować.


text:
Přepławjenja w Hornjej Łužicy
Wjazońca/Załom. Wčerawše njewjedra z wulkim mnóstwom dešća su tež někotre městna w Hornjej Łužicy přepławili. Wosebje horni kraj bě potrjecheny. W Załomju su něhdźe 37 litrow dešća na kwadratny meter na hodźinu naměrili. Wjesny hat we Wjazońcy bě přez brjohi stupił. Wohnjowa wobora dyrbješe wodu z pincow klumpać.
Wuprawa do Žitawskich hór
Worklecy. Na prózdninsku wuprawu Dekanatneho dušepastyrstwa je sej wčera 30 serbskich dźěći 5. do 8. lětnika do Žitawskich hór dojěło. Dźensa wopytowachu klóšter w Jablonneé v Podještědí. Dale steji na programje wopyt w krosnowanskim parku, pućowanje na horu Oybin a jězba z parnej železnicu.
Najwjace škodow wohenja dla


text: Kompozycja stworzona po 1863 roku. Zawiera portrety; Edmunda Różyckiego, Zygmunta Jordana, Bronisława Rudzkiego, Władysława Ostaszewskiego, Aleksandra Hauke, Ludwika Mierosławskiego, Eugeniusza Raczyńskiego, Józefa Wysockiego, Leona Young de Blankenheim, Edmunda Calliera, Edmunda Taczanowskiego, Michała Czajkowskiego, Kazimierza Wolskiego, Józefa Seyfrieda, Kazimierza Konrada Błaszczynskiego, Kossowskiego, Aleksandra Szaniawskiego, Tomasza Majewskiego, François de Rochebrune`a, Karola Włodka, Władysława Orłowskiego, Jana Frankowskiego, Leona Frankowskiego, Józefa Garbowskiego.


text:
Mjymjecko Dymokratyczno Republika
Mjymjecko Dymokratyczno Republika (Dydyery) to bůło państwo we strzodkowyj Ojropje, utworzůne 7 paźdźerńika 1949 na teryńe sowjeckij uokupacyjnyj sztrefy we Mjymcach a sowjeckij tajli Berlina (Wschodńi Berlin). Mjało 108 333 km² wjyrchu a mjyszkało we ńim ůng. 17 mln. ludźi. Stolicům MDR bůła wschodńo tajla Berlina. We MDR panowoł socjalistyczny ustrůj ze "przewodńům śyłům" kero stanowjůła Sozialistische Einheitspartei Deutschlands (SED, śl.: Socjalistyczno Mjymjecko Partyjo Jednośći), a planowo gospodarka. MDR upodła we 1989 roku, 9 listopada zbulůno Berliński Mur, a 3 paźdźerńika 1990 jeji terytoryjům przikuplowano do Federalnyj Republiki Mjymcůw.


text:
Postać pierona a właściwie jego nieuchwytna osobowość znana jest od niepamiętnych czasów. Pieron jest typowym tworem śląskiej kultury. Określenie to odnosi się do nieuchwytnej postaci która jest bez ciała, o charakterze przypisywanym jedynie zjawiskom reprezentowanym przez duchy i zjawy. Jego nieuchwytność spowodowana jest możliwościami przystosowania się do kazdej sytuacji. Czym są Pierony, jak wyglądają, gdzie można je spotkać ?
Na te i wiele innych pytan postaramy się opowiedzieć cytując podpowiedzi naszych czytelników.
I ty dołącz do tworców tej postaci !!!!!
Oto interpretacja według Prof. Uś dr hab. Zbigniewa Kadłubka
Pieron łod Peruna
A tyn ślonski „pieron” pochodzi od słowiańskigo boga Peruna. Był on podobny do greckigo Zeusa i islandzkigo Thorra (krolowoł we czwortki – skuli tego nazwy Thursday i Donnerstag). Ciepoł pieronami po niebie, blyskoł i nerwowoł sie jak boła burza. Ponoć jego cera, gryfno Kaliniona prziszła na świat na Ślonsku w Kalinowie. Boła opiekunkom lasow, łonkow i ksiynżycowej pory. Tak gołdajom niewtorzy.
Pieron z nieba
Downo tymu na Ślonsku jak sie gołdało: „Idź do pierona”, to sie komuś rychtych źle winszowało, wysyłało sie go do diobła – czynste nimieckie „geh zum Teufel”. Dioboł – tak mi sie zdo – był fest kojarzony niy yno z pieronym, blyskaniym, łogniym, siarkom, świycyniym, ale tyż ze takym niszczyniym. Dioboł mioł postać pierona. Beztoż sie do dzisiej gołdo „pierony ł
ogniste” o tych, co majom wiyncyj śmiałości od inkszych i żodnego sie niy lynkajom. Ludzie woleli godać „pieron” niż „dioboł”, bo diobła boli sie bardzij niż jasnych pieronow ślatujoncych z nieba na ziymia.
Pieron ze Ślonska
Miasto Bieruń (Berun) możno mo nazwa od branio, ale wolołbych, żeby ta nazwa pochodziła od Peruna. Bo skond miołby pochodzić Perun, jak niy ze Ślonska, kaj ludzie znali sie na ogniu i inkszych żywiołach? Kaj ludzie zawsze umieli paczeć w niebo i czimać sie fest ziymi?
Prof. Uś dr hab. Zbigniew Kadłubek – rezkiruje Katedrom Literatury Porównawczyj. Je filologiym klasycznym, eseistom i tłumaczym. Pisze tyż po naszymu, dejmy na to „Listy z Rzymu” abo „Promytyojs przibity”.


text:
Atrakcje turystyczne
Pomnik Tysiąclecia Państwa Polskiegoskwer Leszka Białego u zbiegu ul. Staszica i Markwarta, Bydgoszcz
Runda Ina dziedzińcu Galerii Miejskiej bwa, Bydgoszcz
Kamienica przy Placu Wolnościplac Wolności 1, Bydgoszcz
Mural "Płynąć do wolności"Bora-Komorowskiego 10, Bydgoszcz
SpotkanieKs. St. Konarskiego (Park im. Kazimierza Wielkiego), Bydgoszcz
Mural "Game" (już nieistniejący)T. Kościuszki 37a, Bydgoszcz
Mural " Samookreślenie"Ks. Piotra Skargi 7, Bydgoszcz
Ośrodek Rekreacji Konnej w MyślęcinkuKonna 10, Bydgoszcz
Planty nad Starym Kanałem BydgoskimBulwar Sebastiana Malinowskiego, Bydgoszcz
Europejskie Centrum Pieniądza (MOB)Mennica 4, Bydgoszcz
Collegium CopernicanumKopernika 1, Bydgoszcz
Mural przy ulicy Fordońskiej 422Fordońska 422, Bydgoszcz
Mózg/DM DrukarniaParkowa 2, Bydgoszcz
Galeria Londynek "Piaskownica"Bocianowo- Plac T. Kościuszki, Bydgoszcz
Mural przy ulicy Obrońców Bydgoszczy 11Obrońców Bydgoszczy 11, Bydgoszcz
Pedagogiczna Biblioteka WojewódzkaMarii Skłodowskiej-Curie 4, Bydgoszcz
Rybi RynekRybi Rynek, Bydgoszcz
Kujawsko-Pomorskie Centrum Edukacji EkologicznejGdańska 173-175, Bydgoszcz
Centrum Zabaw Rodzinnych Family ParkFordońska 246, Bydgoszcz
Makieta dawnej Bydgoszczyul. Mostowa, Bydgoszcz
SielankaSielanka, Bydgoszcz
Muzeum Wojsk LądowychCzerkaska 2, Bydgoszcz
Dom Towarowy "Jedynak"Gdańska 15, Bydgoszcz
Wenecja BydgoskaWyspa Młyńska, Bydgoszcz
Miasteczko ruchu drogowegoHipiczna, Bydgoszcz
Park im. H. DąbrowskiegoFilarecka, Bydgoszcz
Dom Leona Wyczółkowskiego (MOB)Mennica 7, Bydgoszcz
Mury MiejskiePod Blankami, Bydgoszcz
Kamienice przy ulicy CieszkowskiegoAugusta Cieszkowskiego 1, Bydgoszcz
Siedziba Radia PiKGdańska 48-50, Bydgoszcz
Kujawsko Pomorskie Centrum KulturyPlac Kościeleckich 6, Bydgoszcz
Park LinowyGdańska 173-175, Bydgoszcz
Makieta bydgoskiego zamkuGrodzka 19 - 21, Bydgoszcz
Plac zabaw przy Śluzie MiejskiejBulwary 1, Bydgoszcz
Magiczny plac zabaw na Wyspie MłyńskiejWyspa Młyńska, Bydgoszcz
Stary TramwajDługa 43, Bydgoszcz
Muzeum Kanału Bydgoskiegoul. Staroszkolna 10, Bydgoszcz
Most StaromiejskiMostowa, Bydgoszcz
Hala TargowaPodwale 5, Bydgoszcz
Dom Kultury ModraczekOgrody 15, Bydgoszcz
Pałac MłodzieżyJagiellońska 27, Bydgoszcz
Stok narciarskiKonna, Bydgoszcz
Magiczne KrzesłoMennica 7, Bydgoszcz
Dębowa Aleja OssolińskichAleja Ossolińskich, Bydgoszcz
Muzeum Dyplomacji i Uchodźstwa PolskiegoBerwińskiego 4, Bydgoszcz
Budynek Dawnej Dyrekcji kolei PruskiejDworcowa 63, Bydgoszcz
Dawna Pomorska Fabryka Rowerów Wili JahraNakielska 89, Bydgoszcz
Plac zabaw przy Kanale BydgoskimNakielska 68-70, Bydgoszcz
Skwer Mikołaja KopernikaMikołaja Kopernika 2, Bydgoszcz
Muzeum OświatyM. Skłodowskiej Curie 4 , Bydgoszcz


text:
Sławomir Olszewski, Admir Adžembookmark, Adam Więckowski, Tomasz Wydmuszekbookmark, Michał Godras, Tomasz Radziwon (71' Marek Walburg), Radosław Bilińskibookmark, Piotr Kluzek (45' Maciej Bednarek), Tomasz Kułkiewicz (45' Dariusz Szubert), Rafał Pawlak, Łukasz Żebrowski
trener: Jerzy Wyrobek
Grzegorz Szamotulski, Jarosław Bieniuk, Dariusz Gęsior, Dariusz Dudka, Tomasz Sokołowski II, Marcin Burkhardtbookmark (59' Krzysztof Kowalczyk), Tomasz Dawidowski (88' Szymon Sawala), Grzegorz Król (45' Jacek Dembiński), Bartosz Ława, Dawid Kucharski, Remigiusz Sobociński
trener: Stefan Majewski


text:
Ślązoki nie gęsi
towar niedostępnydodaj do przechowalni
Opis
Fragment książki:
W hyc pod moimi liściami dychnąć se możesz.
Prosza, siednij se tukej, witom cie: Szczynść Boże!
Bo choć słoneczko gynał ze nieba blynduje,
To sie na moich liściach ukrop tyn sztopuje.
Tukej dycki fajnisty wiaterek zawiywo,
A we liściach szpok abo słowik piyknie śpiywo.
Powoniej tyż moje kwiotki. To z nich spijają
Pszczoły, kere potym złociutki miód dowają.
Legnij se tu ku mie! Niych listek mój opowiy
Ci jako bojka, cobyś lepij społ na zdrowie.
Widzisz tera, wiela poradza dać uciechy,
Choć niy rosną na mie jabka ani łorzechy.
Ptok ptokowi godo: - Niy becz! Skończ już ślimtanie!
Dyć mosz luksusowe we klotce miyszkanie!
- Dlo cia fajnie, boś stary i w klotce zrodzony!
Jo pamiyntom na co my ptoki krzidła momy!
- Skuli tyj szkorupy na puklu żol mi cie!
Że tyż poradzisz żółwiu miyszkać w takij klicie!
Na to żółw do myszy: - Lepszo swoja chałpeczka,
Niż wielgo, choć yno lokatorsko noreczka!


text: W pśedslědnem tyźenju januara stej pódpisałej dr. Hauke Bartels, direktor Serbskego instituta (SI) a dr. Hartmut Leipner, pśedsedaŕ Spěchowańskego towaristwa za serbsku rěc w cerkwi (STSRC), dogrono wó pśewóstajenju datajow biblije k wózjawjenju w digitalnej a śišćanej formje. Plan jo, až wózjawijo se lětosa w nadawku STSRC elektroniska wersija Serbskeje biblije we tśich wariantach: wótmolowane boki biblije 1868, dataja z tekstom, kenž jo do łatyńskego pisma pśepisany, a dataja we łatyńskim pismje, źož jo se pšawopis moderatnje pśiměrił źinsajšnemu pisanjeju. Teke SI co na swójich internetowych bokach wózjawiś wótpisany bibliski tekst.


text:
Filmowy wječor “Rublak” 27.05.2015
Přeprošujemy Was a Wašich přećelow
wutrobnje na wodźenje přez wustajeńcu a filmowy wječor we wobłuku wosebiteje wustajeńcy
KARL VOUK: SATKULA ABO (S)TWOR(JEN)A KRAJINA
srjedu, dnja 27.meje 2015
do Serbskeho muzeja w Budyšinje na Hrodźe.
18 hodź wodźenje přez wustajeńcu
19 hodź pokazuje so film „Rublak – Die Legende vom vermessenen Land” (1982) po powědančku „Mój wuměrjeny kraj” wot Jurja Kocha w njekrótšenej wersiji
režija Konrad Herrmann
zawod k filmej poda kameramuž a režiser Reiner J. Nagel
Wustajeńca je zhromadny projekt Serbskeho muzeja a Załožby za serbski lud.
Zastup 5,00 € / potuńšene 2,50 €
Leave a Reply
You must be logged in to post a comment.


text: „Njemóžemy pak zamjelčeć, zo ćerpješe dźěło załožby pod sylnej njewěstotu planowanja“, pisaše Křesćan Baumgärtel w zawodźe brošurki z rozprawu wo załožbowej dźěławosći za lěta 2004 do 2006. Wot měrca 2003 bě wón pjaty předsyda rady Załožby za serbski lud. Přeco hišće je wot lěta 1998 płaćiwe financowanske zrěčenje mjez Zwjazkom, Braniborskej a Sakskej dźěło załožby poćežowało. „By-li so zrěčenje po słowje přesadźiło, by so dźěl rěčneje a kulturneje substancy Serbow pozhubił“, dale rěkaše. Wutrajne přeswědčowanske dźěło politikarjow, zapósłancow, čłonow załožboweje rady, parlamentariskeje přirady a zarjada samoho tomu zadźěwaše.


text:
Mistrzostwa Śwjata we Fusbalu 2018
Mistrzostwa Śwjata we Fusbalu 2018 (rus. ЧeMпиoHaT Mиpa пo фyTбoлy 2018, yng. FIFA World Cup Russia 2018) - fusbalowy turńyj grany uode 14 czyrwca do 15 lipca 2018 we Rusyji. Bůły to 21. take mistrzostwa, udźoł sam brały 32 manszafty (we tym 14 ze UEFA). Titel majstra brońůły Mjymcy.
Szpil uotwarćo a zawarćo mo plac we Moskwje, na Stadjůńe Łużńiki. Cuzamyn grano 64 szpile na 12 stadjůnach (we 11 mjastach). Debjutantůma byli reprezyntacyje Islandyji a Panamy.
Grupy[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Nojsamprzůd kożdy manszaft groł we grupje. Dwa pjyrsze manszafty ze kożdyj grupy awansowoły dali do puharowyj fazy.
Puharowo faza[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Szpil uo 3. plac[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Finoł[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Trzeći plac: Belgijo
Nojlepsze strzelce torůw[edytuj | edytuj zdrzōdło]
6 torůw
4 tory
3 tory


text:
Celtycki krziż
Celtycki krziż (ang. Celtic cross) to je uodmjana krziża, we keryj sztyroramjynny krziż je umjyszczůny we uokryngu. Pochodźi uůn uod słůnecznygo krziża, kery bůł lo poganůw symbolym bůstwa słůnecznygo. We nordyckij kulturze bůł to symbol boga Odyna. Krześćijańsko zorta tygo krziża uodrůżńo śe tym, co uůnygo ramjůna wystowajům poza uokryng. Mimo aże symbol pochodźi uod pogańskich kultůw, je we zmodyfikowanyj formje akceptowany bez Rzimskokatolicki Kośćůł, jako symbol celtyckij uodmjany krześćijaństwa. Je to tyż symbol, do kerygo uodwołujům śe nacjůnalisty a ruch skinheads.


text:
- informaciskego centruma
- minjone jsy
- wótwórjeńske case / zastupne pjenjeze
- połoženje a pśijězd
- wokolnosć
Město Baršć (Łužyca)
Baršćańska wódnica
Fotograf: Měsćańske zastojnstwo Baršć (Łužyca)
Baršć (Łužyca), wokrejsne město nakrajnego wokrejsa Sprjewja-Nysa, jo małe šarmantne, zelene město a lažy na krotkem zajtšu Bramborskeje, direktnje pśi nimsko-pólskej granicy, zapołožone do rědnučkeje krajiny z gólami a jazorami w kradu słyńkowatem regionje Dolneje Łužyce.
Město ma něźi 22.000 wobydlari a zjadnośijo wejsne źěle Małksu, Bórow, Rjasnik, Glinsk , Wjelike a Małe Bóžemysle, Wjelike a Małe Jamne a Rogow.
Baršć (Łužyca) ma wušej 700 lětne dłujke wótměnjate stawizny a jo se załožył srjejź 13. stolěśa, z togo casa póchada teke ewangelska měsćańska cerkwja Swěty Mikołaj (1265/66).
Něga jo był Baršć (Łužyca) metropola tekstilneje industrije a jo se pomjenił ako „Manchester pódzajtša”. Toś ta tradicija se zachowajo w Bramborskem tekstilnem muzeju (1995).
Funkcioněrujuce historiske mašiny mógu se pśi źěle woglědaś a wšake teke wuproběrowaś.
Wušej 100 lět wita wódnica – znamje města swójich woglědowarjow.
W lěśe 1906 wuswěśone kólasowanišćo (400 m dłujki cementowy owal) dožywijo źinsa ako južo tegdy nimske a mjazynarodne wuběgowanja. Wjeraški su w kuždem lěśe wjelgin derje wobsajźone wuběgowanja stojarjow. Wuběgowanišćo ma mě „Baršćański kólasowański a rejtowański stadion” („Forster Rad- und Reitstadion“). Wót lěta 2006 su w srjejźi stadiona mjazynarodne rejtarske a skokańke turněry.
Pódzajtšnonimskej rožowej zagroźe, parkowemu załožkoju z lěta 1913, ma se město w prědnem rěźe źěkowaś, až ma Baršć (Łužyca) swój titel město rožow. Na něźi 15 ha namakaju woglědowarje pśisamem 700 wšakorakich rožowych sortow na něźi 30.000 rožowych pjeńkach. Jadnoraznosć togo załožka pak lažy we wósebnej a snaź teke jadnoraznej kompoziciji mjazy zagrodnikarskem wuměłstwom, krajinoweju architekturu a botaniskeju wjeleserakosći. Cesći dostojny stary wobstatk bomow ze swójimi rododendrowymi gajami a wjelikeju licbu wšakorakich drjewinow twórje bajkojtu kulisu. Wuměłski zgótowane skulptury, pergoline dwóry, parkowe elementy w engelskem stilu a romantiske wódoskoki pśepšosuju na pśebywanje. Toś ten rědnučki parkowy załožk jo w kužden casu lěta woglědanja gódny. Wósebny tip su tradicionelnje na kóńcu slědnego tyźenja junija wugótowane swěźeńske dny rožoweje zagrody z pśepokazanim rožow k rězanjeju a „Nocu 1000 swětałkow” z grandioznym škrjakotom na nocnem njebju.
Baršć (Łužyca) jo eldorado za kólasowarjow a skaterow. Něźi 600 km wutwarjonych kólasowarkich sćažkow stoje Wam k dispoziciji. Drogowarjow a lubowarjow pśirody śěgnjo do wuwabneje krajiny šyršeje wokoliny, ako na pśikład do Nysowych ługow abo do tych njelicnych šćitanych krajinow ze swójeju wótergi hyšći njeskazoneju rědnosću. Direktnje pśi kólasowarskej sćažce Wodry a Nysy jo město idealne wuchadnišćo za młogu turu – samo až do susedneje Pólskeje.
Wjasele we wólnem casu póbitujo w lěśe 2003 ceło rekonstruěrowane kupanišćo ( z 50 metrowymi plěwańskimi cerami a 10 metrowym skokańskim tormom), plěwarnja, rěd sportnišćow a tenisowych grajnišćow.


text:
Wobchadne předewzaća wot 15. decembra na lěpšu mobilitu nastajene
Budyšin (SN/mwe). Z nowym železniskim jězbnym planom mjez Drježdźanami a Zhorjelcom, mjez Drježdźanami a Žitawu kaž tež do Libereca startuje wuchodosakska syć 15. decembra do lěpšeje mobility. Runočasnje su čary z Drježdźan do Kinsporka a Kamjenca wot toho potrjechene. Paralelnje k železnicy budu w Budyskim wokrjesu štyri linije PlusBusa po puću. Na naprašowanje Serbskich Nowin Hornjołužisko-Delnjošleski wobchadny zaměrowy zwjazk (ZVON) zdźěli, zo potrjechi to tež PlusBusowu liniju 102 z Budyšina do Kamjenca. To rěka, zo je bus mjez 4.30 hodź. a 23.15 hodź. kóždu hodźinu po puću. Na kóncu tydźenja pojědu busy tuž 19 króć z Budyšina do Prěčec a Pančic-Kukowa přez Hlinowc do Lessingoweho města a zaso wróćo. „To je šěsć jězbnych porow wjace, hač po starym jězbnym planje. Wjace hač by trěbne było, zo mjenujemy bus ‚PlusBus‘“, Sandra Trebesius z nowinarskeho běrowa ZVON zdźěli. „Nimo toho pojědu kóždu sobotu dwaj jězbnej poraj wjace hač dotal a njedźelu je bus tež štyri razow do kóždeho směra po puću.“


text:
Cezary Grygoruk, Grzegorz Mrugacz, Mirosław Grusza, Karol Ratomski, Beata Stasiewicz-Jarocka, Piotr PietrewiczNowa Pediatria 2/2013
Cezary Grygoruk, Grzegorz Mrugacz, Mirosław Grusza, Karol Ratomski, Beata Stasiewicz-Jarocka, Piotr PietrewiczNowa Pediatria 2/2013
Cezary Grygoruk, Grzegorz Mrugacz, Karol Ratomski, Mirosław Grusza, Agnieszka Talecka-Niczyporuk, Piotr PietrewiczNowa Pediatria 1/2012
Cezary Grygoruk, Grzegorz Mrugacz, Mirosław Grusza, Karol Ratomski, Beata Stasiewicz-Jarocka, Piotr PietrewiczNowa Pediatria 2/2012
Cezary Grygoruk, Grzegorz Mrugacz, Karol Ratomski, Mirosław Grusza, Tomasz Dębczyński, Piotr PietrewiczNowa Pediatria 4/2012


text:
- About Institute
- Sneakers , IetpShops STORE , adidas Manchester United T-Shirt Mens , adidas Performance Ultra Boost
- IetpShops , ЖeHckиe kpoccoBkи Nike Air Max 90 Бeлый Day 2022 Release Guide , nike epic react flyknit light cream wolf grey
- Adidas y Asics , Asics GEL-1090 , 1202A305-101 , IetpShops STORE
- 112 - Air Jordan 14 Last Shot x Chicago Bulls New Era NBA Retro 14 Snapback Cap - Air Jordan 4 Retro Metallic Red (2020) - CT8527
- pelotas adidas alemania 2006 final score online
- 417944 nike air max plus
- jordan xxx black cat 811006 010
- air jordan releases 2022
- 1576 nike air jordan 1 naranja y blanco
- air jordan 4 canyon purple release date
- Annual Reports
- Didactics
- Research
- Employees
- Journals
Recent projects
Zbigniew Tarapata, Ryszard Antkiewicz, Andrzej Najgebauer, Wojciech Kulas, Rafał Kasprzyk, Michał Dyk, Agnieszka Kacprzak, Dariusz Pierzchała, Mariusz Chmielewski, Krzysztof Chlebicki, Jarosław Rulka
Maciej Kiedrowicz, Jarosław Koszela, Zbigniew Tarapata, Rafał Kasprzyk, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Jerzy Stanik
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Dariusz Pierzchała, Zbigniew Tarapata, Wojciech Kulas, Jarosław Koszela, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Tomasz Drozdowski, Rafał Kasprzyk, Jarosław Rulka
Dariusz Pierzchała, Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Roman Wantoch-Rekowski, Jarosław Rulka, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Rafał Kasprzyk, Mariusz Chmielewski, Michał Dyk, Krzysztof Chlebicki
Andrzej Najgebauer, Mariusz Chmielewski, Wojciech Kulas, Ryszard Antkiewicz, Rafał Kasprzyk, Dariusz Pierzchała, Zbigniew Tarapata, Jarosław Rulka, Roman Wantoch-Rekowski, Jarosław Koszela
Ryszard Antkiewicz, Mariusz Chmielewski, Tomasz Drozdowski, Rafał Kasprzyk, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Andrzej Najgebauer, Dariusz Pierzchała, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Roman Wantoch-Rekowski
Tadeusz Nowicki, Tomasz Tarnawski
Grzegorz Bliźniuk, Andrzej Ameljańczyk, Ryszard Antkiewicz, Andrzej Gaj, Tomasz Górski, Tomasz Gzik, Piotr Kędzierski, Piotr Kosiuczenko, Jarosław Koszela, Andrzej Najgebauer, Tadeusz Nowicki, Kazimierz Worwa
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Jarosław Koszela, Jarosław Rulka, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Wojciech Kulas, Tomasz Drozdowski, Dariusz Pierzchała
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Dariusz Pierzchała, Roman Wantoch-Rekowski, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Jarosław Koszela, Mariusz Chmielewski, Wojciech Kulas
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Jarosław Rulka, Dariusz Pierzchała, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Mariusz Chmielewski, Roman Wantoch-Rekowski
Roman Wantoch-Rekowski
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Dariusz Pierzchała, Roman Wantoch-Rekowski, Tomasz Tarnawski, Wojciech Kulas, Jarosław Koszela, Marian Chudy, Tadeusz Nowicki, Radosław Pytlak
Recent publications
Bolesław Szafrański, Romuald Weydmann
Grzegorz Bliźniuk, Dorota Kilańska
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Zbigniew Tarapata
Zbigniew Tarapata
Andrzej Chojnacki
Andrzej Chojnacki
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Roman Wantoch-Rekowski


text:
Za mnje najzajimawše ćežišćo bě zazběh projekta „Prezenca serbšćiny w digitalnych medijach“, za čož je wot lěta 2015 Sakska a wot 2016 tež Zwjazk Załožbje za serbski lud přidatne srědki přizwolił. Wuslědk to zaměrnych prócowanjow, zahajenych lěta 2013 z wobzamknjenjom załožboweje rady, zwołać dźěłowu skupinu, kotraž je potrjebu na tym polu znosyła. Sym jara wjesoły, zo je so nam zhromadnje poradźiło, pjenjezydawarjow k tutomu za přichod wažnemu krokej pohnuć. Mjeztym je w naćisku hospodarskeho plana Braniborskeje 2017/2018 přidatna suma za tónle projekt zapisana. Ručež ju w parlamenće schwala, móžemy wotpowědne projekty tež za delnjoserbšćinu přewjesć.
Dalši wjeršk bě podpisanje 3. financowanskeho zrěčenja 15. februara 2016 w Berlinje, kotrež zwyši zakładny lětny budget załožby wo skoro 1,8 milionow eurow a zmóžni nam hospodarske planowanje hač do lěta 2020. Při wšěm zwyšenju budźe wulke wužadanje, za lěće 2019 a 2020 wurunany plan nastajić.


text:
Jaroměr Hendrich Imiš (1819–1897) a jeho »Der Panslawismus, unter den sächsischen Wenden (...)« před pozadkom słowjanofilstwa 19. lětstotka1Wo započatkach wutworjenja wšosłowjanskeho wědomja hodźi so hižo wot druheje połojcy 9. lětstotka rěčeć, to rěka wot časa misionstwa Cyrila a Metoda, hdyž wuwichu so chětro žiwe kontakty mjez dźělom zapadnych a dźělom južnych Słowjanow. Pozdźišo formowaše wšosłowjanske začuće we wěstej měrje cyrkwinosłowjanšćina, kotrejež jednotliwe teritorialne wobwody dołho funkciju pisomneje rěče prawosławnych Słowjanow wobwliwowachu.
W mnoho srjedźowěkowskich chronikach stej etniska bliskosć Słowjanow a jich rěčna přiwuznosć naspomnjenej. W 16., 17. a 18. lětstotku zastupowachu w słowjanskim swěće spisowaćeljo, chronikarjo, historikarjo, słownikarjo a gramatikarjo ideju słowjanskeje zhromadnosće.


text:
Libijo
Libijo (ليبيا, Libija), uoficyjolńy do 2011: Wjelgo Arabsko Libijsko Dżamahirijja Ludowo-Socyjalistyczno (الجماهيرية العربية الليبية الشعبية الإشتراكية العظمى, Al-Jamāhīriyyah al-`Arabiyyah al-Lībiyyah aš-Šabiyyah al-Ištirākiyyah al-`Udhmā) – państwo we půłnocnyj Africe, nad Strzůdźymnym Morzym (Zatoka Wjelgo Syrta). Grańica mo s Egiptym, Sudanym, Czadym, Ńigrym, Algeryjům a Tůnezyjům. Důminuje sam sunnicki islam, kery wyznowo 97% mjyszkańcůw. Przez 90% kraju zajmujům pustyńije (Sahara, Pustyńijo Libijsko) a půłpusyńije, na kerych idźe trefić uoazy. Ńy ma sam stołych rzykůw.
Libijo do 2011 bůła dżamahirijjům, co uoznaczało republika socyjalistyczno, we keryj po prowdźe wuadza mjoł Muammar al-Kadafi.
Gospodarka je uoparto na wydobyću ropy naftowyj, kero dostarczo ůng. 80% dochodu narodowygo. Je sam tyż indystryjo petrochymiczno a hutńictwo, nale kraj bezma cołko żywnośćmuśi skiż braku własnygo bauerstwa importować.


text:
To je wokrjes Zhorjelc – mnohotnosć podłu Nysy
Krasna krajina, stawizny dychace města a wsy z jónkrótnymi zajimawostkami, ludźo, kiž pěstuja lětstotki stare wašnja a nałožki – to su markowe znački wokrjesa.
Wokrjes móže so z někotrymžkuli superlatiwom hordźić. Kedźbyhódne su: Pücklerowy Park w Mužakowje, kiž słuša do swětoweho kulturneho herbstwa UNESCO, w Europje jónkrótny park błudźenkow we Wochozach; tež Wulki a Mały póstny rub w Žitawje nimatej w Němskej swojeho runjeća a stej europska drohoćinka. Zhorjelc ze swojimi originalnje zachowanymi twarjenjemi gotiki, renaissancy, baroka, załožićelskeho časa a młodźinskeho stila słuša do najrjeńšich městow Němskeje. Lěta 1234 załoženy klóšter Marijiny doł we Wostrowcu je najstarši stajnje wobydleny klóšter cistercienskow w Němskej. Na Lubijskej horje steji jenička wuhladna wěža Europy z lateho železa. Ruina hrodu a klóštra na Oybinje je swědk europskich stawiznow. Žitawska wuskokolijata železnica a lěsna železnica w Mužakowje přiwabjatej přećelow železnicy ze wšeho swěta. Nihdźe njeje telko hornjołužiskich tykowanych domow ze stołom zachowanych kaž tule. Kulturna kupa Einsiedel w Zentendorfje – najwuchodniši dypk Němskeje – je dawno krute zapřijeće, dźe-li wo wosebite dyrdomdeje we wólnym času. Sydlišćo Erlichtec dwór w Rěčicach ze swojimi kładźitymi domami, w kotrychž wuměłscy rjemjeslnicy swoje wudźěłki poskićuja, je swědk ludoweje architektury, kotraž bě tu něhdy z wašnjom. Park přirody Žitawske hory je krajinowa drohoćinka w němsko-pólsko-čěskim třiróžku krajow. Najmjeńše němske srjedźne horiny ze swojimi wulkaniskimi kopcami, bajkojtymi dołami a bicarnymi skaliznami su za wóčko wabjace. Pahórkam a dołam w předkraju horin přizamkujetej so wosrjedź wokrjesa Zhorjelca Sedło (Landeskrone) a Limas (Königshainer Berge). W sewjeru slěduje krajina hole a hatow. Dźěl z toho słuša do biosferoweho rezerwata UNESCO. Bjerwałdski jězor pola Hamora a Olbersdorfski jězor pola Žitawy, kotrejž nastaštej w něhdyšimaj brunicowymaj jamomaj, stej so hižo jako oazy wočerstwjenja a sporta etablěrowałoj, Berzdorfski jězor před wrotami města Zhorjelca je na najlěpšim puću k tomu. Wosebitostka je Mužakowski zahork, krajinowje spodobna kerčinata kónčna morena ze samotnymi bahnami a jězorami. Překrasnu krajinu móže sej čłowjek po wuběrnje wutwarjenej syći pućowanskich, jěchanskich a kolesowanskich šćežkow wotkrywać.
Kulturna wosebitostka su ewangelscy Serbja, kiž bydla přewažnje w Slepjanskej wosadźe. Serbja su narodna mjeńšina ze swójskej rěču – serbšćinu – a žiwymi nałožkami, kaž su to ptači kwas, debjenje jutrownych jejkow, jutrowne spěwanje a dźěćetko.


text:
Iniciatiwna skupina za Serbski sejm wotměje zajutřišim, sobotu, w Njebjelčicach klawsuru. Marko Wjeńka porěča wo tym z dr. Měrćinom Wałdu.
Njeje tomu ani hišće tak dołho, zo sće so ke klawsurje zešli. Čehodla nětko dalše tajke zarjadowanje přewjedźeće?
Dr. M. Wałda: Nawjazujemy na klawsuru z 11. junija, jako smy wažne rozsudy tworili. Te dyrbimy nětko dale wuwić a zeskutkownić, wšako je hišće tójšto wotewrjenych prašenjow.
Što budu ćežišća zarjadowanja w Njebjelčicach?
Dr. M. Wałda: Chcemy mjez druhim wo „radźe starostow“ wuradźować. Wona ma gremij być, kotryž „předparlament“ přewodźa a poradźuje. W radźe starostow njebudu pak božedla stari ludźo, ale budźe to wuběrk nazhonitych a kompetentnych ludźi serbskeho zjawneho žiwjenja. Móhł sej předstajić, zo su w nim na přikład lawreaća Myta Ćišinskeho zastupjeni. Tež předsydow najwažnišich serbskich towarstwow chcemy za sobudźěło zdobyć. Tajcy ludźo su wulce legitimowani, Serbow zastupować. Tež wo wažnych skriptach a nic naposledk wo financach chcemy na klawsurje w Njebjelčicach rěčeć.


text:
Hospodarski plan 2021 steješe w srjedźišću wuradźowanja zhromadźizny zaměroweho wopłóčkoweho zwjazka Při Klóšterskej wodźe předwčerawšim w Chróšćanskej „Jednoće“.
Chrósćicy/Pančicy-Kukow (AK/SN). Zaměrowy zwjazk za wopłóčki Při Klóšterskej wodźe (AZV) chce klětu 200 000 eurow do twarskich naprawow inwestować. Ćežišćo budźe, nowotwarsku štwórć Při Srjedźnym puću w Pančicach-Kukowje wopłóčkowej syći přizamknyć. Za to předwidźi AZV 150 000 eurow. Dale nałoži 50 000 eurow za nowe domowe přizamknjenja a za techniku. Tak steji to w hospodarskim planje 2021, kotryž je wjetšina zhromadźizny zaměroweho zwjazka předwčerawšim, wutoru, wobzamknyła. Porchow, Worklecy a Pančicy-Kukow přihłosowachu, Chrósćicy a Ralbicy-Róžant plan wotpokazachu. Pandemije dla njewotmě so posedźenje kaž hewak na Porchowskim gmejnskim zarjedźe, ale w Chróšćanskej „Jednoće“.


text:
Ludwig van Beethoven
Ludwig van Beethoven (křćeny 17. decembra 1770 w Bonnje; † 26. měrca 1827 we Wienje) bě němski pianist a komponist Wienskeje klasiki, kotruž wjedźeše k najwyšemu wuwiću. Na započatku swojeje hudźbneje karjere płaćeše Beethoven najprjedy jako klawěrny wirtuoza, při čimž słušeše swobodne improwizowanje k jeho sylnosćam. Dla schorjenja słucha koncentrowaše so wot započatka 19. lětstotka dźeń a bóle na komponowanje. Wosebje wuznamne su jeho dźewjeć sinfonijow. Beethoven słuša hač do dźensnišeho k najznatym komponistam na swěće.
Wotkazaj[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Ludwig van Beethoven – Literatura w katalogu Němskeje narodneje biblioteki (němsce)


text:
2004
XV Międzynarodowy Festiwal Teatralny Bez granic
Program festiwalu
- Jaroslav Dušek, Sekec mazec, reż. Jaroslav Dušek, Dejvické Divadlo, Praha
- Stanisław Radwan, Opera mleczana, reż. Mikołaj Grabowski, Narodowy Stary Teatr, Kraków
- Roland Schimmelpfennig, Push up 1-3, reż. Jiří Pokorný, Divadlo Na zábradlí, Praha
- Bogusław Słupczyński, Droga żywiecka, reż. Bogusław Słupczyński, Cieszyńskie Studio Teatralne, Cieszyn
- Viliam Klimáček, Cirostratus. Opera v Boeingu – pre sláčikové kvinteto a sample / Cirrostratus. Opera w Boeingu – na kwintet smyczkowy i sample, reż. Viliam Klimáček, Divadlo GUnaGU, Bratislava
- Roland Schimmelpfennig, Arabská noc / Noc arabska, reż. Martin Čičvák, Slovenské národné divadlo, Bratislava
- Tadeusz Różewicz, Do piachu, reż. Witold Mazurkiewicz, Janusz Opryński, Provisorium / Kompania Teatr, Lublin
- Nicholas E. Baehr, Incident / Incydent, reż. Martin Huba, HaDivadlo, Brno
- Nikołaj Kolada, Martwa królewna, reż. Paweł Szkotak, Teatr Polski, Poznań
- Éva Duda, Bite of flesh / Strzęp ciała, reż. Éva Duda, Éva Duda Dance Theatre, Budapest
- Bertolt Brecht, Songi, reż. Tomasz Dutkiewicz, Teatr Polski, Bielsko-Biała
- Nikołaj Gogol, Rewizor, reż. Jan Klata, Teatr Dramatyczny im.Jerzego Szaniawskiego, Wałbrzych
JURY: Sylvia Huszár (Divadelní ústav, Budapest), Grzegorz Niziołek („Didaskalia”, Uniwersytet Jagielloński, Kraków), Krzysztof Mieszkowski („Notatnik Teatralny”, Wrocław), Vladimír Mikulka („Divadelní noviny”, Praha), Zuzana Uličianska (Divadelní ústav, Bratislava), Blanka Křivánková („Svět a divadlo”, Praha), Martin Porubjak (reżyser, Bratislava)
DYREKTORZY: Gertruda Chowanioková, Marian Dembiniok
nagroda Złamany Szlaban
Nikołaj Gogol
Rewizor
Revizor
Teatr Dramatyczny im. Jerzego Szaniawskiego Wałbrzych
reż. Jan Klata
nagroda Złamany Szlaban
Roland Schimmelpfennig
Push Up 1-3
Divadlo Na zábradlí Praha
reż. Jiří Pokorný


text:
Prócowanja Jana Bjedricha Tešnarja wo zjawnu prezencu delnjoserbšćiny
Njedźelu, 28. oktobra 1860, poswjećichu w Chmjelowje pola Choćebuza nowe šulske twarjenje. Jeho wosebitosć bě, zo bě nad zachodom připrawjeny serbski napis, wuwjedźeny w tehdyšim frakturnym pismje: »Dajſcho tym Żiſchetkam ku Mn˙o pſchiſch a n˙ehoborajſcho˙ jim, pſchėto takich jo to Kralejſtwo Boże. Markus 10,14.« Wo natwarje noweje šule a wo poswjećenskim zarjadowanju Bramborski Serski Casnik 21. nowembra nadrobnje rozprawješe:
Dokelž bě jich dotalna šula přemała a dodźeržana, běchu Chmjelowčenjo w lěće 1857 twar noweho šulskeho doma wobzamknyli. Na to kupi gmejna kóžde lěto něšto drjewa a kamjenjow, zo by financielnu ćežu rozdźěliła. Nalěto 1860 stary šulski dom srjedź wsy wottorhachu a nowy murjowany twarić započachu. Hdyž bě nazymu »nowa, rědna, pyšna šula« dotwarjena, ju na 21. njedźeli po swjatej Trojicy, potajkim 28. oktobra, poswjećichu. Na swjatočnosć zeńdźechu so wjesnjenjo we wupyšenej šuli. Po zhromadnym kěrlušu měješe niši farar Choćebuskeje serbskeje wosady Jan Bjedrich Tešnaŕ prědowanje wo 103. psalmje, w kotrymž so Bohu za dokónčeny twar dźakowaše a wo žohnowanje za dźěło wučerja prošeše. Staršich napominaše, dźěći nic wot wučby wotdźeržować, ale je swěru do šule słać. Tež měli sej wučerja wažić a jeho podpěrować, dokelž je jeho dźěło »na roli tych hutšobow« hišće ćeše a sprócniwiše hač dźěło bura na polu. Napominanje indirektnje pokaza, z kotrymi ćežemi mějachu so wučerjo na serbskich wsach tehdy bědźić. Po požohnowanju twara přepoda Tešnaŕ najlěpšim šulerjam – třom hólcam a třom holcam – serbske knihi. Najlěpšej dóstaštaj Nowy testament, tamni štyrjo pak knižku »Pojż k’Jeſußu!«. Po tym zo běchu šulske dźěći pod nawodom wučerja Hänicke kěrluš zanjesli, so swjatočnosć ze zhromadnym kěrlušom skónči.


text:
Halloween
Halloween abo Hallowe'en to je śwjynto ubchodzůne roz do roku 31 paźdźerńika, nojhuczńij we anglosaskich krejach. Wywodźi śe uůne s celtyckego uobrzůndku Samhain. Tradycyjo ta przekludźili do USA s Irlandyje irlandzke imigranty. We Irlandyje tygo dńa hajcowano fojyry a uodprawjano rzykańa za duszyczki umartych. Dowńij bůł to dźyń, we kerym żygnano lato, witano źima a spůminano umartych. We půgańskich czasach ludźe we Halloween przeblykali śe we kolorowe kostjumy a uodprowadzali duchy poza grańice ludzkich uosad. Mjano Halloween pochodźi wjerza uod ynglickego All Hallows Eve - "wilijo Wszyjstkich Śwjyntych".
Tradycyjo teroźnigo Halloween to uůnaczyńe roztůmajtych wrůżbůw, przeblykańy śe za duchy, wampjyrze a inksze strachy a stowjańe we uokńy wydrůnżůnych korboli s wyćyntymi dźurůma kere robjům ja podano na gowa ze ślypjůma a zymbůma uod jakego ducha; rajn do jej środka dowo śe zapalůno śwjyczka (śwjotło śwjyczki je symbolym barzołowych uogńikůw, kere poważano za duszyczki umartych). Trefjo śe tyż kośćotrupy, śmjertki a inksze. Bajtle poprzeblykane za strachy łażům po chałpach a dostowajům za byzuch bůmbůny.
Helloween je krytykowany uod bezma wszyjstkich religijůw. Krześćijańske kośćůły, judajizm a islam skiż uůnygo půgańskigo pochodzyńo, zaś rodźimowjercy skiż jygo kůmercjalizacyje, a te słowjańske skiż tygo co je to tradycyjo uobco a jeich zdańym powinno śe we krajach słowjańskich uodprowiać Dźady.


text:
Wojerowski zastaraćel spyta płaćizny w rozumnych hranicach zaručić
Wojerecy (SiR/SN). Časy su kołwrótne a njewobličomne. Zastarowanski zawod Wojerecy (VBH) spyta skedźbnje a wobhladniwje jednać, zo bychu płaćizny w rozumnych hranicach zaručić móhli. „Runje w nětčišej situaciji pak je to wjace hač čežko. Dyrbimy so woprawdźitosći stajić“, tak předsyda dohladowanskeje rady VBH Uwe Blazejczyk na nowinarskej rozmołwje njedawno we Wojerecach.
„Wažne tež je, zo našich kupcow do tutoho ćežkeho procesa sobu zapřijamy a jich transparentnje informujemy. Dotal profituja naši kupcy z našeje wobhladniweje strategije wobstarowanja, kotraž zaručeše poměrnje dołho stabilne płaćizny w tutych turbulentnych časach“, praji jednaćel VBH Wolf-Thomas Heinrich.


text:
Kategoria:M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego
Strony w kategorii „M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego”
Poniżej wyświetlono 200 spośród wszystkich 70 404 stron tej kategorii.(poprzednia strona) (następna strona)
*
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Objaśnienie skróceń
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Przedmowa
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/całość
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks A
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks B
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks C
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks Ć
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks D
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks E
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks F
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks G
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks H
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks I
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks J
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks K
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks L
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks Ł
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks M
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks N
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks O
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks Ó
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks P
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks R
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks S
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks Ś
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks T
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks U
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks W
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks X
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks Y
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks Z
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks Ź
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Indeks Ż
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/A (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/B (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/C (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Ć (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/D (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/E (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/F (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/G (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/H (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/I (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/J (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/K (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/L (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Ł (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/M (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/N (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/O (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Ó (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/P (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/R (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/S (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Ś (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/T (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/U (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/W (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/X (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Y (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Z (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Ź (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Ż (całość)
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Tom I/całość
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Tom II/całość
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Tom III/całość
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Tom I
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Tom II
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/Tom III
1
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Baja
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Bek
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Byczek
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Obojętnie
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Plika
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Podesłać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Podle
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Podlec
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Podpasać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Podpaść
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Podrobić
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Pogasnąć
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Pompa
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Pontyfikat
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Popielec
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Posłać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Potężnie
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Poza
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Pozwalać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Pół
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Przepaść
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Przepierać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Przeprzeć
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Przesłać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Przestać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Przetykać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Prztyk
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Przypaść
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Przyranny
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Puhacz
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rakieta
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rapa
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rasa
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Raut
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rola
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rondo
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rozesłać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rozmarzać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rozpasać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rozstrzelać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Rum
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Ruta
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Ryza
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Saga
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Sam
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Sampan
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Skopić
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Skupić
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Słać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Soja
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Spajać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Spaść
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Spina
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Spory
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Stokroć
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Stroić
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Świerzepa
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Talar
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Talja
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Tan
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Targowica
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Tenor
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Terno
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Tom
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Ton
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Tor
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Trata
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Trema
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Trypla
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Tur
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Tusz
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. U
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Uląc się
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. W
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Walcować
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wart
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wiąz
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wić
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wid
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wpraszać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wraz
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wyciskać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wygładzać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wyjeżdżać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wylegać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wymarzać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wynosić
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wypieniać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wypierać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wyprzeć
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wyrajać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wysławiać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Wytyczny
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zacięcie
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zagajać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zaklękać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zależeć
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zamarzać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zapasać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zapaść
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zapierać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zaradzać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zarywać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zasypiać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zawalać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zawarcie
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zawicie
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zawołanie
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zefir
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zewrzeć
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zez
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zjeżdżać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zląc
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zlecić
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zlegać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zlisieć
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zmrużek
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/1. Zwarcie
2
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Baja
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Bek
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Byczek
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Obojętnie
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Plika
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Podesłać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Podle
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Podlec
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Podpasać
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Podpaść
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Podrobić
- M. Arcta Słownik ilustrowany języka polskiego/2. Pogasnąć


text:
Strzédnowiek
Strzédnowiek - to je w Eùropie dzél czasë òd V do XV stalata. W strzédnëch stalatach bëło pisóné m. jin. ò Kaszëbach. Nie bëło tegò równak wiele, a pierszi rôz miono kaszëbsczégò ôrtu wëstąpiło 19 strëmiannika 1238 ròku w dokùmeńce wëstawionym przez papieża Grzegòrza IX, gdze je nazwóné ksyżã Kaszëb Bògùsłôw duce Cassubie. Pòtemù w titlu zôpadno-pòmòrsczich ksyżãtów bëło dux Slavorum et Cassubie. Barnim III (1320-1368) miôwôł w titlù dux Cassuborum (ksyzã Kaszëbów - lëdzy, chtërny gôdelë pò kaszëbskù).
LëteraturaEditëjë
- Historia Kaszubów w dziejach Pomorza t.1 Czasy średniowieczne, Gdańsk 2006.
Bùtnowé lëncziEditëjë
- To je blós ùzémk artikla. Rôczimë do jegò rozwicégò.


text:
Terozki chopy majōm aż za tela roztomajtych fajnistych oblyczek
W gyszynkach w mynskich działach idzie trefić na co yny sie razinku zachce. No ale co tak rychtyk se mo łoblyc chop coby sie zocnie wysztiglować?
Ancug – co to je ancug to i gorole miarkujōm skuli sławnego wica o cugu i ancugu. W takim ôblyczyniu chop mo fest prezencjo!
Westa – ku ancugu idzie westa. To już je ganc szykowno łoblyczka ale tyż sie coroz rzadzij taki westy widzi u chopów. A szkoda!
Szaket eli tyż jakla – tymu żech je fest rada! Pora lot nazot jakle zrobiyły sie modne i tak już sie ôstało do dzisio. W gyszynkach tego je moc – i paradne na wiykszy fest i taki bardzi na co dziyń na korpo – szychta. Chopy poradzōm pod tako jakla oblyc ajnfachowo treska i tyż bydōm szykownie wyglōndać. Bo szakety to je zocno rzecz!
Hymda z kraglym – musza pedzieć że u karlusów mom słabość do kaj jakich hymdów. Jak se jaki karlus łoblecze tako zocno koszula to aż szpas pozaglōndać!
Binder – jak chop idzie na jaki weselicho to binder to je mus!
Maszka – na szczynści maszki nie som za fest widziane i nie dziwota – ani to mynski ani fajniste. Binder je ganc lepszy i dostojniejszy. A maszka to se może baba we włosy zaplyść i szlus.
Lakszuły – som we wercie jak yny sie za fest nie blyszczōm. Świat to widzioł coby chop mioł lakszuły co sie blyszczōm jak krisbaum bez świynta! Matowe som blank fajniejsze.
Zoki – nojlepszy czorne eli szare. Kolorowe jak z knipsy we wyrchu to lepszy ni, no chyba że robimy jaki wice i błozny.
Fojercojg – tak rychtyk to ni ma łoblyczka ale beztuż że chopy rade kurzōm cygarety, trza było o tym pieroństwie spomnieć. Jak sie idzie na jako maszketno impreza to dycki dobrze mieć porzōndny fojercojg coby petów nie podpolać bele czym.
Sztaunuj, co jeszcze łoblyko sztramski chop?


text:
Na dwurěčnych wsach móža šěrokopasmowy internet wužiwać
Budyšin (SN/MWj). Dobre powěsće su w časach koronapandemije rědke. Ćim spokojniši drje w Budyskim krajnoradnym zarjedźe běchu, jako móžachu minjeny pjatk na nowinarskej rozmołwje zdźělić, zo je prěni dźěl wutwara syće šěrokopasmoweho interneta w Budyskim wokrjesu zakónčeny. Hač do kónca minjeneho lěta mjenujcy dotwarichu tak mjenowany cluster 6. Do jeho wobłuka słušeja gmejny Njebjelčicy, Worklecy, Chrósćicy, Bóšicy, Njeswačidło, Radwor, Pančicy-Kukow a Porchow. Tam móža wobydlerjo nětko spěšny internet wužiwać, rozprawjachu krajny rada Michael Harig (CDU), jeho za šěrokopasmowy projekt zamołwita přirjadnica Birgit Weber a nawjedowacy sobudźěłaćer Němskeje telekom Steffen Hilbrich.


text:
Henryk Sienkiewicz
Henryk Adam Aleksander Pius Sienkiewicz (5. meje 1846 - 15. nowembra 1916) bě pólski spisowar romanow.
Napisa wobraz Roma za kejžora Nerona "Quo vadis", wulku historisku trilogiju z pólskich stawiznow "Z wohnjom a mječom", "Potopa" a "Pan Wołodyjowski", psychologiskaj romanaj "Bjez dogmata" a "Swójba Połanieckich". Dale romany "Križacy" (w č. 117) a "Na polu sławy" z časow krala Jana Sobieskeho a "Napušćinje". Nimo toho wuńdźe zjeho pjera syła mjeńšich novelow (kaž "Jan - dobyćer", "Lataŕnik" a dr.), kotrež su skoro wšě přełožene do serbšćiny wot J. Wijigerja a M. Andrickeho. Sienkiewicz ponóri so do dóńta swojeje přesćěhowaneje a tola tak Sławneje pólskeje wótčiny, tak zo napisa swoje romany z hłubokim wótčinskim začućom a z njewšědnym rysom powahow a podeńdźenjow wuslupowacych wosobow.