text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
czas
jest
ciebie
dzień
zawsze
wszystko
świecie
życia
świat
wiele
inie
się
siebie
razem
oczy
będzie
serce
serca
słowa
domu
urodziny
Tobie
marzenia
miłości
świata
lat
głowie
życzenia
Rymy do ślubowali
Znalezione rymy (pierwszych 3000):
abdykowali, ablaktowali, ablegrowali, abonowali, abradowali, abrogowali, absentowali, absolwowali, absorbowali, abstrahowali, abszytowali, acetylowali, acylowali, adaptowali, adiustowali, admirowali, adnotowali, adoptowali, adornowali, adorowali, adresowali, adsorbowali, adwokatowali, aerozolowali, afektowali, afiliowali, afinowali, afirmowali, afiszowali, afrontowali, agitowali, aglomerowali, aglutynowali, agrawowali, agregatowali, agregowali, ajkowali, akcentowali, akceptowali, aklamowali, akomodowali, akredytowali, aktywizowali, aktywowali, akumulowali, akwirowali, alarmowali, alegowali, alergizowali, alienowali, alimentowali, alkalizowali, alkilowali, alodynowali, alokowali, alternowali, alterowali, aluminiowali, amalgamowali, ambarasowali, ambarkowali, aminowali, amnestiowali, amoniakowali, amonowali, amortyzowali, amputowali, anagramowali, analizowali, anektowali, angażowali, anglezowali, anglizowali, angobowali, anihilowali, animizowali, animowali, ankietowali, ankrowali, anodowali, anodyzowali, anonsowali, antedatowali, antycypowali, antydatowali, antykizowali, anulowali, apelowali, apercypowali, aplikowali, aportowali, apostołowali, apoteozowali, apretowali, apreturowali, aprobowali, aprowidowali, arabizowali, aranżowali, archaizowali, arendowali, aresztowali, arfowali, artykułowali, arylowali, asekurowali, asenizowali, asfaltowali, asocjowali, aspirowali, asygnowali, asymilowali, asystowali, atakowali, ateizowali, atestowali, atomizowali, atutowali, aukcjonowali, auskultowali, autolizowali, autoryzowali, awansowali, awanturowali, awizowali, azotowali, ażurowali, bacowali, bagrowali, bajcowali, bajerowali, bajtlowali, bakelizowali, bakierowali, balangowali, balansowali, balastowali, baletowali, balotowali, balowali, balsamowali, bałykowali, banalizowali, bandażowali, banitowali, bankietowali, bankrutowali, baraszkowali, barowali, barykadowali, basowali, bastowali, batikowali, bazowali, beczkowali, bednarzowali, bejcowali, belfrowali, belkowali, belowali, besemerowali, betonowali, bębnowali, białkowali, biczowali, biedowali, bielicowali, bierzmowali, biesiadowali, bieżnikowali, biglowali, bigowali, bilansowali, biletowali, bindowali, biosterowali, birbantowali, biskwitowali, bisowali, bitumowali, biwakowali, blachowali, blagowali, blamowali, blanszowali, blanżerowali, blatowali, blazonowali, blechowali, blefowali, blichowali, blikowali, blindowali, blogowali, blokowali, bluffowali, błaznowali, bobowali, bobrowali, bocznikowali, bodiczkowali, bodźcowali, bojkotowali, bojowali, boksowali, bombardowali, bomblowali, bonifikowali, boniowali, bonitowali, bonowali, bookowali, borgowali, borowali, bortowali, brajlowali, brakowali, bramowali, brandzlowali, branzlowali, brasowali, brawowali, brawurowali, brązowali, bromowali, bronowali, broszowali, broszurowali, brukowali, bruzdkowali, bruzdowali, brykietowali, brylowali, buchtowali, budowali, budżetowali, buforowali, bukowali, buksowali, bulderowali, bulwersowali, bumblowali, bumelowali, bumlowali, bunkrowali, buntowali, burszowali, buszowali, butelkowali, buzerowali, buzowali, bykowali, bytowali, bzikowali, całkowali, całowali, campingowali, caplowali, cechowali, cedowali, cegiełkowali, celebrowali, celkowali, celowali, cembrowali, cementowali, centrowali, cenzorowali, cenzurowali, cerowali, certowali, cewnikowali, cętkowali, chałturowali, chatowali, chelatowali, chemizowali, chlorkowali, chlorowali, chmielowali, chochlowali, chojrakowali, cholerowali, chomikowali, chorowali, chowali, chromowali, ciceronowali, cieniowali, cudowali, cukrowali, cumowali, cwałowali, cyfrowali, cyjanizowali, cyjanowali, cyklinowali, cylindrowali, cynkowali, cynowali, cyrklowali, cyrkulowali, cytowali, cywilizowali, cyzelowali, czadowali, czapkowali, czarowali, czarterowali, czatowali, czechizowali, częstowali, członkowali, członowali, czopowali, ćwiartkowali, ćwiartowali, ćwiekowali, dachowali, darniowali, darowali, daszkowali, datowali, dawkowali, debarkowali, debatowali, debetowali, debiutowali, deblokowali, deboszowali, debugowali, debuszowali, decentrowali, decydowali, decymowali, dedukowali, dedykowali, deemulgowali, deeskalowali, defekowali, defektowali, defibrowali, defilowali, definiowali, deflagmowali, deflegmowali, deflorowali, deformowali, defraudowali, degenerowali, degradowali, degustowali, deifikowali, dejonizowali, dekantowali, dekapowali, dekatyzowali, deklamowali, deklarowali, deklasowali, deklinowali, dekodowali, dekoltowali, dekorowali, dekowali, dekretowali, dekurażowali, delegowali, delektowali, deliberowali, delimitowali, delożowali, demaskowali, dementowali, demodulowali, demolowali, demonizowali, demontowali, demulgowali, denaturowali, denerwowali, denominowali, denotowali, denudowali, denuncjowali, depeszowali, depilowali, deplasowali, deponowali, deportowali, deprawowali, deprymowali, deputowali, deranżowali, deratyzowali, derogowali, derywowali, desantowali, deseniowali, deskowali, desperowali, destruowali, destylowali, destynowali, destytuowali, desygnowali, deszarżowali, deszczowali, deszyfrowali, detalizowali, detalowali, detaszowali, detonowali, dewaluowali, dewastowali, dewiowali, dezawuowali, dezelowali, dezolowali, diagnozowali, dializowali, dialogowali, diamentowali, dirowali, dłutowali, dniowali, doangażowali, doawansowali, dobudowali, dochowali, dodrukowali, dogalopowali, dogotowali, dohodowali, doholowali, dojmowali, dokłusowali, dokooptowali, dokowali, dokupowali, dolicytowali, dolutowali, doładowali, dołowali, domalowali, domeldowali, domicylowali, dominowali, domontowali, domurowali, donajmowali, dopakowali, dopasowali, dopilnowali, dopiłowali, dopingowali, dopompowali, dopracowali, doprasowali, dorachowali, doredagowali, doregulowali, dorysowali, dostępowali, dostosowali, doszlifowali, doszlusowali, doszorowali, dosztukowali, dośrodkowali, dośrubowali, doświdrowali, dotańcowali, dotowali, dotrenowali, dowali, dowcipkowali, dowędrowali, dowojowali, dozorowali, dozowali, dożeglowali, dragowali, drałowali, drapaczowali, draperiowali, drapowali, drążkowali, drelowali, drenowali, driblowali, drinkowali, drożdżowali, druczkowali, drukowali, drutowali, drużbowali, drwinkowali, dryblowali, dryfowali, drylowali, dubbingowali, dubitowali, dublowali, dunderowali, duplikowali, dworowali, dyblowali, dyfundowali, dygowali, dyktowali, dylatowali, dylowali, dynamizowali, dyplomowali, dyrygowali, dysertowali, dyskontowali, dyskutowali, dyslokowali, dysocjowali, dysonowali, dyspensowali, dyspergowali, dysponowali, dysputowali, dystansowali, dystonowali, dystylowali, dystyngowali, dywagowali, dyżurowali, dziadowali, dziegciowali, dziekanowali, dziękowali, dziurkowali, dziwerowali, dziwowali, dżezowali, edukowali, edytowali, egzagerowali, egzaltowali, egzaminowali, egzekwowali, egzotyzowali, egzystowali, ejakulowali, ekranizowali, ekranowali, ekscerpowali, ekscytowali, ekshumowali, ekskludowali, ekskuzowali, eksmitowali, ekspandowali, ekspediowali, ekspensowali, ekspirowali, eksplikowali, eksplodowali, eksplorowali, eksponowali, eksportowali, ekspulsowali, ekstradowali, ekstrahowali, ekstyrpowali, ekwipowali, elegantowali, elidowali, eliminowali, eloksalowali, emablowali, emaliowali, emancypowali, emanowali, ememesowali, emerytowali, emigrowali, emitowali, emocjonowali, emulgowali, emulowali, enumerowali, enuncjowali, epatowali, epilowali, epizowali, epoksydowali, erodowali, erotyzowali, erygowali, eseizowali, esemesowali, eskalowali, eskamotowali, eskontowali, eskortowali, estetyzowali, estymowali, eszelonowali, etablowali, etapowali, etatyzowali, etykietowali, etylizowali, etylowali, eufemizowali, euforyzowali, ewakuowali, ewaluowali, ewaporowali, ewinkowali, ewokowali, ewoluowali, ewualizowali, fabrykowali, fagasowali, fajkowali, faksowali, faktorowali, fakturowali, falcowali, falowali, falsetowali, fałdowali, fałszowali, fantazjowali, fantowali, faradyzowali, farbkowali, farbowali, fascynowali, fasetowali, fasonowali, fasowali, fastrygowali, faszerowali, faszynowali, faszyzowali, fatygowali, faulowali, faworyzowali, fazowali, fechtowali, fedrowali, felcowali, feminizowali, fermentowali, ferowali, fetowali, figlowali, figurowali, fiksowali, filcowali, filetowali, filizowali, filmowali, filowali, filozofowali, filtrowali, finalizowali, finansowali, fingowali, finiszowali, fiokowali, firmowali, fiszkowali, fladrowali, flagowali, flambirowali, flancowali, flankowali, flekowali, fleszowali, flirtowali, flitowali, flizowali, flokowali, fluatowali, fluktuowali, fluorkowali, fluorowali, fluoryzowali, folgowali, foliowali, folowali, foluszowali, fonetyzowali, formatowali, formowali, formułowali, fornirowali, forowali, forsowali, forsztowali, forwardowali, forytowali, fosforowali, frachtowali, frajerowali, frankowali, frapowali, frasowali, frazowali, freskowali, frezowali, frondowali, froterowali, frustrowali, fryszowali, fryzowali, fugowali, fundowali, fungowali, furażowali, fuszerowali, futrowali, gadkowali, galaretowali, galopowali, ganaszowali, garażowali, garbnikowali, garbowali, gardłowali, garnirowali, garowali, gatunkowali, gawrowali, gazdowali, gazowali, gazyfikowali, gelbrynowali, generowali, gerylasowali, getterowali, gębowali, giloszowali, gilotynowali, gipsowali, glancowali, glansowali, glazurowali, glinowali, glosowali, głęboszowali, głodowali, głosowali, Głowali, główkowali, gnarowali, gniazdowali, gofrowali, gorączkowali, gotowali, górowali, gracowali, gradierowali, graduowali, gradzinowali, grafitowali, granulowali, grasejowali, grasowali, gratowali, gratulowali, grawerowali, grawitowali, gręplowali, grillowali, groszkowali, grotowali, gruberowali, grudkowali, gruntowali, grupowali, gruszkowali, gruzowali, grypsowali, gryzowali, gumowali, gustowali, gwałtowali, gwarantowali, gwaszowali, gwintowali, gwoździowali, habilitowali, hackowali, haftowali, hajcowali, hakowali, halsowali, hałasowali, hałdowali, hamowali, handlowali, harcerzowali, harcowali, harfowali, harowali, hartowali, hasłowali, hazardowali, heblowali, hecowali, hemolizowali, heroizowali, hibernowali, hipotekowali, hisowali, hodowali, holendrowali, holowali, hołdowali, homologowali, honorowali, honowali, hospitowali, humanizowali, hurtowali, hyclowali, hysowali, idealizowali, idiotyzowali, igłowali, ignorowali, iluminowali, ilustrowali, iłowali, imaginowali, imigrowali, imitowali, immunizowali, impasowali, impastowali, implantowali, implikowali, implodowali, imponowali, importowali, impregnowali, imprezowali, impulsowali, imputowali, inaktywowali, inaugurowali, indagowali, indeksowali, indosowali, indowali, indukowali, indykowali, infekowali, infiltrowali, informowali, ingerowali, inhalowali, inicjowali, inkantowali, inkasowali, inklinowali, inkomodowali, inkrustowali, inkubowali, inkwirowali, inseminowali, inserowali, inspirowali, instalowali, instruowali, instygowali, insynuowali, intabulowali, intarsjowali, integrowali, interesowali, internowali, intonowali, intrygowali, intubowali, inwertowali, inwestowali, inwigilowali, inwitowali, ircowali, ironizowali, irygowali, irytowali, iryzowali, islamizowali, iterowali, izolowali, jabłonkowali, jakościowali, jarowali, jarowizowali, jazzowali, jeżowali, jodlowali, jodłowali, jodowali, jodynowali, jonizowali, judaizowali, juhasowali, jurorowali, justerowali, justowali, kabaretowali, kablowali, kadastrowali, kadmowali, kadrowali, kadziowali, kafelkowali, kajakowali, kalandrowali, kalcynowali, kalibrowali, kalikowali, kalkowali, kalkulowali, kaloryzowali, kamerowali, kameryzowali, kamieniowali, kamienowali, kamuflowali, kanalizowali, kancerowali, kandydowali, kandyzowali, kanelowali, kanonizowali, kantowali, kaperowali, kapitanowali, kapitelowali, kapitulowali, kapotowali, kapowali, kapslowali, kapsułkowali, kaptowali, karakolowali, karatowali, karbikowali, karbolowali, karbowali, karburowali, karczowali, karesowali, karminowali, karmuazowali, karosowali, karotowali, kartaczowali, kartkowali, kartonowali, kartowali, kasetonowali, kasetowali, kaskadowali, kasowali, kastrowali, kaszerowali, kaszetowali, kaszlowali, katalizowali, katalogowali, katastrowali, katowali, kaucjonowali, kawałkowali, każolowali, kelnerowali, kempingowali, kesonowali, kibicowali, kiblowali, kielowali, kiełkowali, kiereszowali, kierowali, kierunkowali, kikowali, kiksowali, kiprowali, kitowali, klajstrowali, klakierowali, klaksonowali, klamkowali, klamrowali, klapowali, klarowali, klarygowali, kleikowali, klepkowali, klinczowali, klinowali, kliszowali, klocowali, klonowali, kluczowali, klupowali, kłosowali, kłusowali, knajpowali, kneblowali, kniaziowali, knowali, koabitowali, koagulowali, kobaltowali, kocowali, koczowali, kodowali, kodyfikowali, kohabitowali, kokietowali, koksowali, kolaborowali, kolaudowali, kolcowali, kolczykowali, kolegowali, kolędowali, kolidowali, koligowali, kolokowali, kolonizowali, kolorowali, koloryzowali, kolportowali, kołkowali, kołowali, komarowali, komasowali, kombinowali, komentowali, komorowali, kompandowali, kompensowali, kompilowali, kompletowali, komplikowali, komponowali, kompostowali, kompresowali, komprymowali, komunikowali, komunizowali, komutowali, koncertowali, koncypowali, kondemnowali, kondensowali, konferowali, konfirmowali, konfiskowali, konfundowali, koniugowali, konkludowali, konkurowali, konotowali, konsekrowali, konserwowali, konsonowali, konspirowali, konstatowali, konstruowali, konsultowali, konsumowali, konsygnowali, konsystowali, konszowali, kontaktowali, kontentowali, kontestowali, kontowali, kontrahowali, kontrolowali, kontrowali, konturowali, kontuzjowali, kontynuowali, konusowali, konweniowali, konwersowali, konwertowali, konwojowali, konwokowali, kooperowali, kooptowali, koordynowali, kopcowali, kopczykowali, kopertowali, kopiowali, kopulizowali, kopulowali, koreferowali, korelowali, korkowali, korodowali, koronowali, korowali, korumpowali, korygowali, kostkowali, koszarowali, koszerowali, kosztowali, kotłowali, kotonizowali, kotowali, Kowali, kowali, kowalowali, kozakowali, koziołkowali, kozłowali, kożuchowali, kółkowali, kpinkowali, kratkowali, kratowali, krążkowali, kreczowali, kredkowali, kredowali, kredytowali, kremowali, kreowali, krepowali, kreskowali, kretowali, krępowali, krokietowali, kropkowali, krosowali, królowali, kruponowali, krygowali, krytykowali, kryzowali, krzywdowali, krzyżowali, kserowali, księgowali, kształtowali, kubizowali, kucharzowali, kuczkowali, kuglowali, kuleczkowali, kulkowali, kulminowali, kulowali, kultywowali, kumplowali, kumulowali, kunktowali, kupażowali, kupelowali, kuplerowali, kupowali, kurowali, kursowali, kurtyzowali, kutnerowali, kwasowali, kwaterowali, kwerendowali, kwestowali, kwitowali, labowali, laicyzowali, lakierowali, lakowali, lamentowali, laminowali, lamowali, lampartowali, lansowali, lapisowali, lapowali, laserowali, laskowali, lasowali, lastrykowali, laszowali, latynizowali, laufrowali, lawirowali, lawowali, lazurowali, lażowali, lądowali, leasingowali, legalizowali, legitymowali, legowali, leniuchowali, lepowali, leserowali, leszowali, lewarowali, lewicowali, lewitowali, leżakowali, libertowali, lichtowali, licowali, licytowali, liczbowali, liderowali, liftowali, likowali, likwidowali, limitowali, linczowali, liniowali, linkowali, liryzowali, listkowali, listowali, listwowali, literowali, litowali, lizingowali, lizusowali, lobbowali, lobowali, lodowali, logizowali, logowali, lokalizowali, lokowali, lonżowali, lornetowali, losowali, lubowali, luftowali, lukrowali, lumpowali, lunatykowali, lustrowali, lutowali, luzowali, ładowali, łasowali, łasuchowali, łazęgowali, łazikowali, łobuzowali, łotrowali, łożyskowali, łódkowali, ługowali, łukowali, łyżeczkowali, łyżkowali, macerowali, machlowali, magazynowali, maglowali, magnesowali, magnezowali, mailowali, majdrowali, majoryzowali, majstrowali, makietowali, malowali, maltretowali, malwersowali, małpowali, manewrowali, manierowali, manipulowali, mantrowali, mantykowali, mapowali, marcowali, marglowali, markierowali, markowali, marksizowali, marlowali, marmurkowali, marnowali, marynowali, masakrowali, maskowali, masowali, masturbowali, maszerowali, masztowali, matkowali, matowali, matrycowali, mazerowali, mazurowali, mądrowali, meandrowali, meblowali, mecenasowali, mediowali, medytowali, mejlowali, melanżowali, meldowali, melinowali, meliorowali, mentorowali, mereżkowali, metalizowali, metkowali, mędrkowali, mianowali, miarkowali, mieczowali, miedziowali, migrowali, miksowali, miłowali, miniowali, ministrowali, minowali, miotełkowali, mistrzowali, mitygowali, mityzowali, mizdrowali, młotkowali, młotowali, młynarzowali, młynkowali, mobbowali, mobilizowali, mocowali, modelowali, moderowali, modulowali, modyfikowali, moherowali, molestowali, moletowali, monitorowali, monitowali, monologowali, montowali, mopowali, moralizowali, mordowali, morowali, mosiądzowali, motoryzowali, motyczkowali, motykowali, motywowali, mozaikowali, mulczowali, mumifikowali, mundurowali, murowali, musowali, mustrowali, musztrowali, mutowali, muzykowali, mygłowali, myszkowali, nabajerowali, nabajtlowali, nabiedowali, nablagowali, nabudowali, nabuntowali, nabuzowali, nabzikowali, nacałowali, nacechowali, nacelowali, nacentrowali, nachorowali, nachromowali, nadbudowali, naddrukowali, nadmurowali, nadpiłowali, nadpracowali, nadrałowali, nadrukowali, nadziękowali, nadzorowali, nafałszowali, nafiglowali, nafiltrowali, naftowali, nagarbowali, nagardłowali, nagazowali, nagłodowali, nagotowali, nagumowali, nagwintowali, nahaftowali, nahajcowali, nahałasowali, naharowali, nairytowali, najmowali, nakierowali, nakremowali, nakrzemowali, nakupowali, naładowali, namalowali, namarnowali, namedytowali, namocowali, namordowali, namurowali, napakowali, naparowali, napastowali, napiętnowali, naplotkowali, napokutowali, napolowali, napomadowali, napompowali, napomstowali, napracowali, naprostowali, napudrowali, napyskowali, narabowali, narachowali, naregulowali, nareperowali, naróżowali, narysowali, nasmarowali, nasmołowali, nasterowali, następowali, naszabrowali, naszatkowali, naszkicowali, naszpikowali, naszykowali, naśladowali, natapirowali, nawalcowali, nawędrowali, nawiasowali, nawigowali, nawojowali, nawoskowali, nazalizowali, nażartowali, nażerowali, negliżowali, negocjowali, negowali, nerwicowali, nicowali, niklowali, nitkowali, nitowali, nitrowali, niuansowali, niwelowali, nobilitowali, nocowali, nokautowali, nominowali, normowali, norowali, notowali, notyfikowali, nowelizowali, nożycowali, numerowali, nurkowali, nurtowali, nygusowali, obandażowali, obarierowali, obcałowali, obcerowali, obcowali, obczęstowali, obdarowali, obejmowali, obelkowali, obetonowali, obfitowali, obgotowali, obhaftowali, obheblowali, obiadowali, obkolędowali, oblachowali, oblamowali, oblicowali, obligowali, oblikowali, oblindowali, obliniowali, oblukrowali, oblutowali, obluzowali, obładowali, obmalowali, obmurowali, obozowali, obrabowali, obrachowali, obradowali, obramowali, obrasowali, obrazowali, obrączkowali, obreparowali, obreperowali, obrewidowali, obrysowali, obserwowali, obsmarowali, obstalowali, obstępowali, obsznurowali, obtańcowali, obudowali, obwałowali, obwarowali, obwędrowali, ocechowali, ocembrowali, ocenzurowali, ocukrowali, ocyfrowali, ocynkowali, ocynowali, ocyrklowali, ocyzelowali, oczarowali, oczkowali, oczynszowali, odarniowali, odazotowali, odblokowali, odbudowali, odchlorowali, odchorowali, odchowali, odcumowali, odcyfrowali, odczarowali, oddelegowali, odejmowali, odeskowali, odfajkowali, odfałszowali, odfasowali, odfenolowali, odfiletowali, odfiltrowali, odgazowali, odgotowali, odgruzowali, odhamowali, odhartowali, odhodowali, odholowali, odizolowali, odkapslowali, odkiblowali, odkodowali, odkorkowali, odkorowali, odkupowali, odlutowali, odłogowali, odługowali, odmalowali, odmeldowali, odmetanowali, odminowali, odmurowali, odnajdowali, odnajmowali, odnotowali, odpacykowali, odpakowali, odparowali, odpędzlowali, odpicowali, odpiłowali, odpokutowali, odpolerowali, odpompowali, odpracowali, odprasowali, odpucowali, odpyskowali, odrachowali, odratowali, odreagowali, odrutowali, odryglowali, odrysowali, odrzutowali, odsalutowali, odseparowali, odstępowali, odstresowali, odszaklowali, odsznurowali, odszorowali, odszumowali, odszyfrowali, odszykowali, odśrubowali, odtańcowali, odwirowali, odwojowali, odwzorcowali, odwzorowali, odżałowali, odżeglowali, odżużlowali, odżyłowali, oferowali, ofiarowali, ofladrowali, oflagowali, oflankowali, ofoliowali, ofrankowali, ofutrowali, ogarnirowali, ogipsowali, ogniskowali, oheblowali, ojcowali, okablowali, okantowali, okitowali, oklinowali, okludowali, okonturowali, okopcowali, okorowali, okratowali, okrętowali, oksydowali, oktrojowali, okulizowali, okupowali, olicowali, olinowali, ołowiowali, omasztowali, omurowali, onanizowali, ondulowali, opakowali, opalcowali, opalizowali, opanowali, opatentowali, operowali, opędzlowali, opiekowali, opiętnowali, opiłowali, opiniowali, opiumowali, oplakatowali, oplombowali, oplotkowali, opodatkowali, oponowali, oporowali, opracowali, oprofilowali, oprymowali, optowali, optymizowali, opublikowali, opucowali, orbitowali, ordynowali, orędowali, organizowali, orientowali, oryglowali, oscylowali, osełkowali, osiatkowali, osiowali, oskalpowali, oskardowali, oskórowali, osmarowali, ostebnowali, ostemplowali, ostębnowali, oszachrowali, oszacowali, oszalowali, oszańcowali, oszkalowali, oszlifowali, osznurowali, otaklowali, otaksowali, otamowali, otoczkowali, otyczkowali, otynkowali, owali, owocowali, owulowali, oznakowali, ozonowali, ożebrowali, pachtowali, pacyfikowali, pacykowali, paczkowali, pagajowali, paginowali, pajacowali, pakietowali, pakowali, paktowali, palcowali, paletyzowali, palikowali, palisadowali, palowali, pałaszowali, pałowali, panierowali, panikowali, panoramowali, panowali, paprykowali, papugowali, paradowali, parafinowali, parafowali, paraliżowali, parcelowali, pardonowali, parkietowali, parkowali, parlandowali, parodiowali, parowali, parsowali, partnerowali, pasażowali, pasjonowali, paskowali, pasowali, pasożytowali, pastiszowali, pastowali, pasynkowali, patentowali, patetyzowali, patrolowali, patronowali, patyczkowali, patynowali, pauzowali, pazurkowali, pączkowali, pedałowali, peklowali, pelengowali, penetrowali, pensjonowali, percypowali, perforowali, perfumowali, perfundowali, perorowali, perswadowali, persyflowali, perturbowali, petowali, pędzlowali, piaskowali, piastowali, piąstkowali, picowali, pieczętowali, pielęgnowali, piętnowali, pikietowali, piklowali, piknikowali, pikowali, pilnowali, pilotowali, piłowali, pionizowali, pionowali, piorunowali, piórkowali, piratowali, plagiatowali, plagiowali, plajtowali, plakatowali, plakowali, plamkowali, planetowali, planowali, plantowali, plasowali, plastykowali, platerowali, platynowali, plażowali, plądrowali, plisowali, plombowali, plonowali, plotkowali, plotowali, płatkowali, płatowali, płazowali, płótnowali, płużkowali, płytowali, poadresowali, poasystowali, poatakowali, pobajcowali, pobalowali, pobejcowali, pobiałkowali, pobiedowali, pobiwakowali, pobudowali, pobuntowali, pobuszowali, pocałowali, pocechowali, pocerowali, pocertowali, pocętkowali, pochorowali, pochowali, pochromowali, pocieniowali, pocukrowali, pocwałowali, poczatowali, poczęstowali, podarowali, podatowali, podbudowali, podbuntowali, podchowali, podcyfrowali, podefilowali, podejmowali, podfarbowali, podfirmowali, podfryzowali, podfutrowali, podgazowali, podgotowali, podgumowali, podhajcowali, podhodowali, podholowali, podirytowali, podkablowali, podkołowali, podkupowali, podlinkowali, podładowali, podmalowali, podminowali, podmurowali, podnajmowali, podpicowali, podpiłowali, podrałowali, podrapowali, podrasowali, podratowali, podróżowali, podrujnowali, podryfowali, podrysowali, podsmarowali, podstępowali, podsumowali, podsygnowali, podszykowali, podtrenowali, podwatowali, podyktowali, podywagowali, podzelowali, podziękowali, podżyrowali, poetyzowali, pofalowali, pofałdowali, pofałszowali, pofarbowali, pofatygowali, pofiglowali, poflirtowali, pofolgowali, poformowali, poforsowali, pofryzowali, pogalopowali, pogłówkowali, pogotowali, pogowali, pogracowali, pogrupowali, pohałasowali, pohamowali, pohandlowali, poharcowali, poholowali, pointowali, poirytowali, pojmowali, pokalikowali, pokapowali, pokarbowali, pokasowali, pokibicowali, pokiełkowali, pokierowali, pokłusowali, pokolorowali, pokołowali, pokostowali, pokosztowali, pokratkowali, pokreskowali, pokrępowali, pokrzyżowali, pokupowali, pokutowali, pokwitowali, polakowali, polaryzowali, polemizowali, polerowali, policzkowali, poliniowali, politurowali, politykowali, polityzowali, polokowali, polonizowali, polowali, polukrowali, polutowali, poluzowali, połazikowali, pomadowali, pomalowali, pomarnowali, pomasowali, pomedytowali, pomianowali, pomiarkowali, pomocowali, pomordowali, pompowali, pomstowali, pomurowali, pomuzykowali, pomyszkowali, poniklowali, ponotowali, ponumerowali, ponurkowali, poodejmowali, poondulowali, popakowali, poparadowali, popedałowali, popilnowali, poplażowali, poplądrowali, poplombowali, poplotkowali, popolowali, popracowali, poprasowali, popróbowali, popróżnowali, popyskowali, porabowali, porachowali, poraczkowali, poratowali, porcjowali, poregulowali, poreperowali, portretowali, porujnowali, porysowali, porządkowali, poserfowali, posiatkowali, posiłkowali, poskupowali, poskutkowali, posłowali, posmakowali, posmarowali, posnobowali, posortowali, pospiskowali, postaciowali, postdatowali, posterowali, postępowali, postponowali, postudiowali, postulowali, posumowali, poszanowali, poszatkowali, poszkodowali, posznurowali, poszorowali, poszpanowali, posztukowali, poszusowali, poszybowali, poszykowali, pośrutowali, poświdrowali, potańcowali, potargowali, potasowali, potęgowali, potrajlowali, potraktowali, potratowali, potrenowali, potrzebowali, poturbowali, potynkowali, poucztowali, poujmowali, pourzędowali, powachlowali, powalcowali, powali, powariowali, powertowali, powetowali, powędkowali, powędrowali, powichrowali, powinszowali, powiosłowali, powirowali, powodowali, powojowali, powoskowali, powstępowali, powtórowali, powyjmowali, powykupowali, pozajmowali, pozakupowali, pozbytkowali, pozdejmowali, poziomowali, poznajdowali, poznakowali, pozorowali, pozowali, pożałowali, pożartowali, pożebrowali, pożeglowali, pożerowali, pożonglowali, pożytkowali, półkoksowali, półowali, półżartowali, pracowali, praktykowali, prasowali, prawowali, prątkowali, prążkowali, precyzowali, preferowali, premiowali, preparowali, pretendowali, prezentowali, prezesowali, prezydowali, procedowali, procentowali, procesowali, procowali, produkowali, profanowali, profilowali, profitowali, prognozowali, programowali, projektowali, proklamowali, prokurowali, prolongowali, promenowali, promowali, promulgowali, propagowali, proponowali, prorogowali, prorokowali, prosekwowali, prosperowali, prostowali, proszkowali, protegowali, protestowali, protezowali, prowidowali, prowokowali, prozaizowali, próbkowali, próbowali, próżnowali, pryzmowali, przebalowali, przebazowali, przeborowali, przebudowali, przechowali, przedozowali, przefasowali, przegarowali, przegotowali, przeharowali, przeholowali, przejmowali, przekodowali, przekołowali, przekupowali, przelobowali, przeładowali, przemalowali, przemurowali, przenicowali, przenocowali, przepakowali, przepikowali, przepiłowali, przerysowali, przetasowali, przetorowali, przewojowali, przezimowali, przodowali, przybudowali, przycerowali, przycumowali, przydołowali, przyfasowali, przyfilowali, przygotowali, przyhamowali, przyholowali, przyjmowali, przykołowali, przylutowali, przyładowali, przymalowali, przymocowali, przymurowali, przynitowali, przypakowali, przypasowali, przypikowali, przypiłowali, przyróżowali, przywałowali, przywarowali, ptaszkowali, publikowali, pucowali, pudlingowali, pudłowali, pudrowali, puentowali, pulpowali, pulsowali, puncowali, punktowali, puryfikowali, puszkowali, pyskowali, pytlowali, rabowali, rachowali, racjonowali, raczkowali, radełkowali, radowali, rafinowali, rafowali, rajcowali, rajzowali, raportowali, rapowali, rasowali, raszplowali, ratowali, ratyfikowali, rdzeniowali, reagowali, reaktywowali, realizowali, reanimowali, reasumowali, recenzowali, recypowali, recytowali, redagowali, redukowali, reedukowali, reemigrowali, referowali, reflektowali, reformowali, refowali, refundowali, refutowali, regenerowali, regulowali, reifikowali, rejestrowali, rejonizowali, rejterowali, reklamowali, rekontrowali, rekrutowali, rekuzowali, rekwirowali, relaksowali, relegowali, remiksowali, remisowali, remitowali, remontowali, renderowali, renomowali, renonsowali, rentowali, repasowali, repatriowali, reperowali, repetowali, replikowali, repusowali, resekowali, resetowali, resorbowali, resorowali, respektowali, restartowali, restaurowali, restytuowali, resumowali, resztowali, retardowali, retuszowali, rewalidowali, rewaluowali, rewanżowali, rewidowali, rewizytowali, rewokowali, rewoltowali, rezerwowali, rezolwowali, rezonowali, rezydowali, rezygnowali, reżyserowali, ripostowali, roborowali, rodowali, rokoszowali, rokowali, rolkowali, rolowali, romanizowali, romansowali, roszowali, rotowali, rowkowali, rozagitowali, rozamorowali, rozbalowali, rozbudowali, rozchodowali, rozchorowali, rozczarowali, rozdarowali, rozfalowali, rozfiglowali, rozformowali, rozgotowali, rozhamowali, rozhartowali, rozirytowali, rozklinowali, rozkodowali, rozkoszowali, rozkupowali, rozlokowali, rozlosowali, rozlutowali, rozluzowali, rozładowali, rozmasowali, rozmiłowali, rozminowali, rozmontowali, roznitowali, rozpakowali, rozpikowali, rozpiłowali, rozplanowali, rozpracowali, rozprasowali, rozrabowali, rozradowali, rozrysowali, rozsmakowali, rozsmarowali, rozsortowali, rozstępowali, rozśrubowali, roztaklowali, roztasowali, roztratowali, roztrenowali, rozumowali, rozwalcowali, rozwałkowali, rozwibrowali, różnicowali, różowali, rubrykowali, rugowali, rujnowali, rulowali, ruminowali, rurkowali, rurowali, rusyfikowali, rutenizowali, rutynizowali, rychtowali, ryczałtowali, ryflowali, ryglowali, rymowali, rysowali, rytmizowali, rytowali, rywalizowali, ryzowali, ryzykowali, rzutowali, sabotowali, sadzonkowali, saldowali, saletrowali, salutowali, salwowali, samokreowali, samplowali, saneczkowali, sanowali, satynowali, sączkowali, sąsiadowali, scałkowali, scałowali, scedowali, scementowali, scentrowali, scerowali, schemizowali, schodkowali, scholerowali, schowali, scratchowali, scukrowali, segmentowali, segregowali, sejmikowali, sejmowali, sekatorowali, sekcjonowali, sekowali, sekundowali, separowali, sepiowali, serfowali, serwisowali, serwowali, sezonowali, sędziowali, sfabrykowali, sfalcowali, sfalowali, sfałdowali, sfałszowali, sfaszyzowali, sfatygowali, sfaulowali, sfederowali, sfiksowali, sfilcowali, sfilmowali, sfinansowali, sfingowali, sflekowali, sfolgowali, sformatowali, sformowali, sformułowali, sforsowali, sfrajerowali, sfrezowali, sfrustrowali, sfugowali, sfuszerowali, siarczkowali, siarkowali, silosowali, siłowali, skablowali, skadrowali, skalibrowali, skalkulowali, skalowali, skalpowali, skancerowali, skandowali, skanowali, skaperowali, skapotowali, skapowali, skaptowali, skarbikowali, skarpowali, skartowali, skaskadowali, skasowali, skatowali, skiełkowali, skierowali, skiksowali, sklamrowali, sklarowali, skliszowali, sklonowali, składowali, skoagulowali, skokietowali, skoksowali, skołowali, skomasowali, skombinowali, skomentowali, skompilowali, skomponowali, skonsumowali, skontrowali, skooperowali, skopiowali, skorelowali, skorodowali, skorumpowali, skorygowali, skoszarowali, skosztowali, skotłowali, skórowali, skrachowali, skreczowali, skredytowali, skremowali, skrępowali, skrytykowali, skrzyżowali, skserowali, skumulowali, skupowali, skutkowali, skuzynowali, skwitowali, slawizowali, słabowali, słodowali, słojowali, smakowali, smarowali, smeczowali, smołowali, snobizowali, snobowali, solankowali, solaryzowali, sołtysowali, sondowali, sorbowali, sortowali, spacerowali, spacjowali, spakowali, spałaszowali, spałowali, spamowali, spanikowali, sparcelowali, sparodiowali, sparowali, sparsowali, spartowali, spasowali, spatrolowali, spatynowali, spauzowali, spazmowali, spekulowali, spendowali, spenetrowali, spikowali, spiłowali, spionowali, spiorunowali, spiratowali, spiskowali, splagiowali, splajtowali, splanowali, splantowali, splądrowali, splisowali, spoinowali, spointowali, spolerowali, spompowali, sponsorowali, spotęgowali, spowodowali, spoziomowali, spożytkowali, spółkowali, spracowali, sprasowali, sprawowali, sprayowali, sprecyzowali, sprejowali, spreparowali, sprężynowali, sprofanowali, sprofilowali, sprokurowali, spropagowali, sprostowali, sproszkowali, sprowokowali, spróbowali, spryzmowali, spudłowali, spuentowali, spytlowali, stacjonowali, stagnowali, stalowali, staranowali, stargowali, starostowali, starowali, startowali, statuowali, statystowali, stażowali, stebnowali, stemplowali, stepowali, sterowali, stertowali, stębnowali, stępowali, stogowali, stołowali, stonowali, stoperowali, stopniowali, stopowali, stornowali, storpedowali, storturowali, stosowali, stożkowali, strajkowali, stratowali, strażowali, stremowali, stresowali, strofowali, stropowali, stróżowali, strychowali, stryplowali, studiowali, stylizowali, stymulowali, stypizowali, stypulowali, sublimowali, subsumowali, subsydiowali, sufitowali, suflerowali, suflowali, sugerowali, sukcedowali, sulfonowali, sumitowali, sumowali, suplikowali, suplowali, suponowali, surfingowali, surfowali, suspendowali, swingowali, sygnowali, sylabizowali, symulowali, synkopowali, syntezowali, sytuowali, szabasowali, szabrowali, szachowali, szachrowali, szacowali, szafowali, szaklowali, szalowali, szamerowali, szanowali, szantażowali, szańcowali, szarfowali, szarżowali, szasowali, szatkowali, szczotkowali, szczytowali, szefowali, szeklowali, szeregowali, szermowali, szewilowali, szkalowali, szkicowali, szkółkowali, szlachtowali, szlakowali, szlamowali, szlichtowali, szlifowali, szlusowali, szminkowali, szmuglowali, sznapsowali, sznurowali, szokowali, szopkowali, szorowali, szotowali, szpachlowali, szpaltowali, szpanowali, szpiclowali, szpicowali, szpiegowali, szpikowali, szpilkowali, szpilowali, szprycowali, szpulowali, szpuntowali, szrafowali, sztafirowali, sztancowali, sztaplowali, sztauowali, sztorcowali, sztormowali, sztukowali, szturmowali, sztychowali, sztyletowali, sztymowali, szuflowali, szulerowali, szumowali, szurfowali, szusowali, szutrowali, szwajsowali, szwankowali, szwarcowali, szwejsowali, szwindlowali, szybowali, szydełkowali, szyfrowali, szykanowali, szykowali, szyprowali, szypułkowali, ścieniowali, ściółkowali, śladowali, ślubowali, śluzowali, środkowali, śrubkowali, śrubowali, śrutowali, świadkowali, świdrowali, świętowali, świrowali, tabuizowali, tabulowali, tagowali, takielowali, taklowali, taksowali, taktowali, talerzowali, talkowali, tamowali, tamponowali, tankowali, tantalowali, tańcowali, tapetowali, tapicerowali, tapirowali, taranowali, tarasowali, targowali, tarnikowali, tarowali, taryfikowali, taryfowali, tasowali, tastrowali, taśmowali, tatuowali, teksturowali, telefonowali, teleksowali, temperowali, tentegowali, tentowali, tepowali, terminowali, terowali, testowali, tęczowali, tłokowali, tokowali, tolerowali, tonizowali, tonowali, torfowali, torkretowali, torowali, torpedowali, torturowali, tradowali, tragizowali, trajlowali, traktowali, trałowali, trampowali, transumowali, trasowali, tratowali, trawersowali, trawestowali, trawlowali, trelowali, tremolowali, tremowali, trenowali, trepanowali, tresowali, triumfowali, tronowali, trutynowali, trybowali, trymowali, tryplowali, tryumfowali, tuningowali, turbowali, tuszowali, twistowali, tynkowali, typizowali, typowali, tyranizowali, tytułowali, ubiczowali, ucałowali, uchowali, uczęstowali, ucztowali, udarniowali, udekorowali, udialogowali, udrapowali, ufałdowali, ufarbowali, ufetowali, uformowali, ufryzowali, ufundowali, ugarnirowali, ugorowali, ugotowali, ugracowali, ugruntowali, ugrupowali, uhonorowali, ujmowali, ukamienowali, ukarbowali, ukarminowali, ukartowali, ukatowali, ukoronowali, ukosowali, ukrzyżowali, ulitowali, ulokowali, ułożyskowali, umalowali, umeblowali, umiarkowali, umiłowali, umitygowali, umocowali, umodelowali, umordowali, umotywowali, umundurowali, unifikowali, unormowali, upakowali, uperfumowali, upilnowali, upiłowali, uplanowali, uplasowali, upoetyzowali, upolowali, upomadowali, upozorowali, upozowali, uprasowali, upudrowali, uradowali, uratowali, urbanizowali, uregulowali, urgowali, urlopowali, uróżowali, urwisowali, urzędowali, urzutowali, usieciowali, usiłowali, usmarowali, ustatkowali, usterkowali, ustępowali, ustopniowali, ustylizowali, usytuowali, uszanowali, uszatkowali, uszeregowali, uszminkowali, uszorowali, uszykowali, utańcowali, utapirowali, utargowali, utemperowali, utorowali, utuszowali, utylizowali, utytułowali, uwalcowali, uwałowali, uwarunkowali, uzurpowali, użebrowali, użytkowali, wachlowali, wagarowali, wakowali, walcowali, waletowali, waloryzowali, wałkowali, wałowali, wapniowali, wapnowali, wariowali, warowali, warstwowali, wartowali, warunkowali, watowali, wazelinowali, wbetonowali, wbudowali, wcelowali, wcementowali, wczasowali, wdrukowali, wecowali, weekendowali, wegetowali, wekowali, wekslowali, wenerowali, wentylowali, werandowali, werbowali, werniksowali, wertowali, weryfikowali, wetowali, wędkowali, wędrowali, wężykowali, wibrowali, wichrowali


c: text/html

text:
Mōmy wiesna, i – jakech sam już niyrōłz rzōńdziŏł – te nasze dziołchy na wiesna. Jezderkusie, jak łōne ci sie poradzōm gryfnie… seblykać. Terŏzki ci jes we mōłdzie, iże wszyjskie frelki majōm na sia take prziłodziynie choby łod modszyj siestry. Galoty za knap, pympek na wiyrchu, a kieculki, spōdnice to choby ino ze jednyj szlajfki byli uszyte. A, iże bez cŏłkŏ zima idzie sie terŏzki łopŏlać we tych roztomajtych „solarijach”, tōż tyż kŏżdŏ jes łopŏlōnŏ choby razinku prosto ze Afriki sjechała ku nōm, abo skandziś. I czowiek, mŏ sie rozumieć chop, to ci jes już take stworzyni, takŏ gadzina, iże dziepiyro na stare lata corŏzki wiyncyj sie za modymi i niy ino, modymi dziołchami łoglōndŏ. Możno to skuli tego (coch już gŏdŏł), iże za stary jes na grzych a za mody na śnik, bo i ślyp już niy taki, i such sztinkruje a pragliwość rośnie, sztrekuje sie. Przeca to chopy (richticzne chopy) znŏcie, pra? I niy ma co gŏdać, wszyjsko ci we tym mŏju gupieje, przilazuje ło gowa. Czowiek łamzi choby tyrpniynty, cosik mu sie zdowo, iże śniego taki „cazanowa”, a to ino mŏj, tyn miesiōnc we kierym nŏjgorszŏ ynta pszaje wszyjskim naobkoło. Nale, trza tyż dŏwać pozōr. Trefiōłech ci mojigo kamrata Bruna, kiery miŏł na czole ojla jak apluzina, tela co barzij kalnŏ.
– Co ci to Bruno – pytōm sie go gryfnie. – Prasknōł cie fto bez łeb aboś bez cufal kopyrtka na palica zrobiōł?
– Eee tam, żŏdyn mie niy piznōł, żŏdyn by sie cheba niy łopowożōł, kiej ujzdrzi takigo srogigo chopa – pado Bruno.
– Nale, przeca widza iżeś kajsik tym łebym musiŏł prasknōńć, bo ze samości ci tak dupnŏ ojla niy wyfukła przecamć, pra?
– No, ze samości to niy, ino ze lichego weźroku i skuli tego co mōmy wiesna.
– Niy poradza spokopić co mŏ ślepota ze wiesnōm do kupy – padōm ci do kamrata.
– Anō, to bōło ganc ajnfach. Ida sztrekōm kole Parku Kultury we Chorzowie a sam ze naprzeciwka idzie dziołcha. Co jŏ gŏdōm dziołcha? Claudia Schiffer, ino… niy takŏ starŏ. Wosy czŏrne, nogi duge aże do samyj ziymi, wszyjsko co przinŏleżi, i przed sia, i za sia, łogiby choby dwa maluśkie pecynki chleba, dychanie, kierego sie niy idzie ani we śniku forsztelować. Łopŏlōnŏ, wōniōncŏ parfinami nikiej cŏłki zŏgōnek kwiŏtkōw. Nō, gŏdōm ci Ojgyn, łobrŏzek na szłapach abo baba knipsniyntŏ we plajboju. Kiejech jōm ujzdrzŏł, tōż tak ci mie chyciyło, iżech niy poradziōł ślypiōw lod łōnyj łoderwać. Gawca ci sie, ażech sie blank do zadku łobzwyrtŏł, i anich sie pozdŏł, kiejech prasknōł pycholym we zojla, we słup na anōnzy.
Nō, i tak ci to juń jes, kiej chop niy dŏwo pozōr. Nale, idzie to dŏwać pozōr, kej tela gryfnych, szykownych dziołchōw szpacyruje po cestach, po drōgach i bele kaj? Przeca, ino take chopy, ftore tak blank ciynko gŏdajōm, niy poradzōm dojzdrzić sam tego, co jes wele nich. I co sam za tela gŏdać, mŏj to jes mŏj, i nikaj sie przed niym niy citnie, nikaj niy skukŏ, żŏdyn ćmawymi brylami tego niy prziklapnie. Żŏdyn tyż niy poradzi tych wszyjskich babsko-chopskich mŏjowych kōnszachtōw, zŏlycek, napasztowaniŏ, i czego tam jesce, zakŏzać.
Niy moga sie zaprzić. Mie tyż zawdy sie dziołchy zdali, zawdy podobali, zawdy miŏłech je (i mōm!) rŏd. To mōgli być mode (terŏzki corŏzki modsze), to mōgli być ździebko latowe, kŏżde, byle gryfne. A widziŏł ftoś swŏs we mŏju blank niy gryfnŏ dziołcha? Bo jŏ niy! Już moja Starka gŏdali, iże w mŏju kŏżdŏ stwora, znŏjdzie swojigo „amatora”. I tu ci nasze staroszki na isto mieli prawie.
Nŏjprzodzij ci mie to chyciyło już we łochrōnce. Taki śpikol a już ci mie sie dziołchy festelnie podobali, barzij miŏłech rŏd dziołszki niźli kamratōw ze zantkastli, ze piŏskownicy. Bōła ci to takŏ jedna Yjwa, Jewka. Jeji łojce mieli drōgeryjŏ na Krojcce. Jezderkusie, jakŏ to ci bōła gryfnŏ dziołszka. A, iże jŏ bōł zawdy faflok i berŏcz, takech ci jōm we tyj szkōłce zbałamōnciōł, telach łōnyj nafandzolōł, iże na kŏżdym mŏjowym szpacyrze do łogrōdkōw kole „Jōzefki” abo na smyntŏrz, kaj nŏs wiydła naszŏ Pani, trzimała sie ino mie za grace. A jŏ tyż sie diosecko asiōł, kiejech mōg jakisik kusik ji pichnōńć, śniōm do kupy cosik śpiywać, abo sōm, ino dlō nij zawiskać tyn pośmiywny numer:
„Hej, wioo, heta wio, heta stary, mody jary…”
I nikany żech jōm już we mojim żywobyciu niy trefiōł. Rōłz ino mi sie zdŏwało, coch jōm ujzdrzŏł jak rajtowała na takim gryfnym brōnotnym kōniu, ale możno to na isto ino mi sie zdŏwało.
Niyskorzij bōła moja „Siedymnŏstka” (terŏzki niy dziołcha, ino szula). Tam byli tak na isto dwie szule we jednym stawiyniu, jedna dlŏ chopcōw, a drugŏ dlŏ dziołchōw. Nale, cōż kej siynie byli do kupy i kŏżdy snŏs śpikoli, kiery by ino kciŏł, zawdy znŏd przileżytość, coby kajsik tam tym dziołchōm grajfnōńć. A iże gŏdōmy ło mŏju, to trza tyż spōmnieć ło mŏjowym we kościele, ło popołedniu, kiere krōtszij zetrwało we kościele niźli niyskorzij na szachcie, na zantce. Nŏ i wszandy tam, kaj szło zakludzić dziołchy, kiere tyż moc rade sie we dochtora bawiyli. Ino Mamulka niy poradziyli spokopić po pierōnie tak dugo te mŏjowe nabożyństwo sie wlece, i tak niyskoro przilazujōm jeji syncyska nazŏd do dōm, zmŏchane, usiotane na wieczerzŏ?
Tak jakosik wartko śleciało aże do siōdmyj klasy, kejżech trefiōł na richtik fajnistŏ dziołcha, i do tego ździebko starszyjszŏ łody mie. Ta ci mie na zicher poradziyła bele czego naumieć, co tyż mi sie niyskorzij przi inkszych frelach przidało. Nale, te siedym lŏt podstawōwki diosecko drap śleciało, aże drap. Ani sie czowiek spodziŏł, a już napocznōł sie brandzlować żiletkōm lebo inkszym raziyraparatym. Wszyjskie karlusy wteda nosiyli ćmawe bryle po tym naszym szałszpilerze Zbyszku Cybulskim. Jŏch to miŏł ze czego sie na prŏwda asić, boch cosik łapnōł na ślypia i musiŏłech take bryle nosić. I beztōż jŏ bōł figura na mojim, i niy ino na mojim, placu.
Mamulka kcieli cobych wylŏz na ludzi i beztōż kŏzała mi łobrać sie jakosik szkoła, ale dobrŏ, coby mi sie fach bez lata przidŏł. Nō, tōżech poszŏł do chymicznygo technikōm, kiere dŏwnij bōło na Katowickij. Tam już i inksze dziołchy byli, razinku i take, ftore nŏs we śniku nawiydzali. Niy powia, gryfnŏ my mieli klasa, chocia i tak poruch snŏs pszoło jednyj modyj rechtōrce dlŏ keryj my zōłwizōł sie niy rachowali, bo łōna ci już bōła wydanŏ, i to za rechtora, kiery nŏs chymiji uczōł. Prziszŏł mŏj, i my juzaś ino za dziołchami lŏtali. Bōło lekszij bo te ze łostatnij klasy rychtowali sie do matury a my skuli tego mieli wiynkszŏ laba. Po szkolnym „wychowaniu fizycznym” – a turnowali my tyż drugda, łod czasu do czasu na dŏwniyjszym AKS-ie – szło sie niyskorzij cŏłkōm czelodkōm do „doliny szwajcarskij”, niyskorzij pōnaziyntkowygo Parku Kultyry. I tam już jak fto mōg, jak fto bōł zwyrtny i wizgyrny – poradzoł zakludzić dziołcha abo za „Łogrōdek Baby Jagi”, abo na jakosik trōłwa, abo na stawy, rybniki. Te srogsze łochyntole, to targali aże na gōra, kaj terŏzki je Planytarium. Juzaś ze naszymi dziołchōma ze swojigo familoka, ze swojigo placu to sie tōmpało na „Liga”, kierŏ niyskorzij mianowali „Dolina Gōrnika” skuli tego, co to jōm we flyjga wziyna gruba „Barbara-Wyzwolenie”. Tam tyż sie szło bele kaj skukać, coby kamraty niy ujzdrzeli a niyskorzij, bez lato to i poszpluchtać sie szło we wodzie, abo i na kajakach, na padelbōłtach popływać.
Jakech już miŏł te siedymnŏście lŏt, toch przifilowŏł jedna frela, kierŏ i wydanŏ już bōła i łogdowiała. A mianowała ci sie Łōna jak ta freliczka ze „Lalki” Prusa, do kieryj zŏlycŏł sie Dmochowski, ale kiery niy poradziōł śniōm przijńść do porzōndku. Ta ci mi dziepiyro dała wyćwika. Nale, co jŏ Wōm byda gŏdŏł. Przeca kŏżdy karlus we mojim wiyku musiŏł takŏ „szkoła” przyjńść, coby sie niyskorzij przed jejigo richticznōm libstōm gańby niy zrobić.
Czowiek robiōł sie corŏzki starszyjszy, corŏzki mu filipa przibywało (abo tak ino myślŏł) tela ino, co we mŏju gupiŏł do imyntu i kejby mu mietła łoblecōnŏ we babskie szty we ciymnym antryju postawić, tyż by jeji pszoł jak nŏjynty. Musza pedzieć, iże do wojokōw mie niy wziyni i wszyjskie kamraty mi tego zŏwiściyli, iże ino łōni musieli swoje dziołchy, libsty, frele łostawić w dōma i wykludzić sie aże na drugŏ strōna Polski, bo tak wteda bōło. Chopcōw sam ze Ślōnska wywojziyli aże na morze, coby śnich marinerōw, „wilkōw morskich” zbajstlować, a goroli, Kaszebōw i inkszych takich sprowŏdzali sam dō nŏs, coby łŏnym już do imyntu te mode życie łobrzidzić. A we kasarni bedinowało sie przi szifach cŏłke trzi lata. I tak sie terŏzki medikuja, co niy byda dalszij ło mojich babskich cufalach gŏdŏł, coby mi ftoś niy pedziŏł, niy przeciepnōł, iżech sam do radijoka prziszŏł sie ino herzić i asić, abo coby niy bōło jak kejsik u nŏs we tyj naszyj „Jōzefce” ze jednym mojim kamratym.
Poszŏł ci rōłz tyn mōj kamrat Tyjo do farorza do spōwiydzi. Motlŏ, berŏ, i blank na łostatku gŏdŏ:
– Farorzycku, a jŏch to zdrŏdzŏł moja kobiyta.
– Ja? – pado na to farorz – a wiela razy?
– Nō, wiycie farorzyczku, jŏ sam prziszŏł sie wyspowiadać a niy kwŏlić!
Ojgynowe fale ze babami…
Mōmy wiesna, i – jakech sam już niyrōłz rzōńdziŏł – te nasze dziołchy na wiesna. Jezderkusie, jak łōne ci sie poradzōm gryfnie… seblykać. Terŏzki ci jes we mōłdzie, iże wszyjskie frelki majōm na sia take prziłodziynie choby łod modszyj siestry. Galoty za knap, pympek na wiyrchu, a kieculki, spōdnice to choby ino ze jednyj szlajfki byli uszyte. A, iże bez cŏłkŏ zima idzie sie terŏzki łopŏlać we tych roztomajtych „solarijach”, tōż tyż kŏżdŏ jes łopŏlōnŏ choby razinku prosto ze Afriki sjechała ku nōm, abo skandziś. I czowiek, mŏ sie rozumieć chop, to ci jes już take stworzyni, takŏ gadzina, iże dziepiyro na stare lata corŏzki wiyncyj sie za modymi i niy ino, modymi dziołchami łoglōndŏ. Możno to skuli tego (coch już gŏdŏł), iże za stary jes na grzych a za mody na śnik, bo i ślyp już niy taki, i such sztinkruje a pragliwość rośnie, sztrekuje sie. Przeca to chopy (richticzne chopy) znŏcie, pra? I niy ma co gŏdać, wszyjsko ci we tym mŏju gupieje, przilazuje ło gowa. Czowiek łamzi choby tyrpniynty, cosik mu sie zdowo, iże śniego taki „cazanowa”, a to ino mŏj, tyn miesiōnc we kierym nŏjgorszŏ ynta pszaje wszyjskim naobkoło. Nale, trza tyż dŏwać pozōr. Trefiōłech ci mojigo kamrata Bruna, kiery miŏł na czole ojla jak apluzina, tela co barzij kalnŏ.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Mōmy to wiosna eli zima? Świynta Wielgij Nocy abo Bożygo Narodzyniŏ? Kej mōmy śniyg za ȏknym a nawet farŏrzowi się podarziło pedzieć o świyntach Narodzyniŏ Pana, to i nōm poradzi sie trocha łōnaczyć we gowach!
Jak Wōm lecōm te świynta? Bo mie tak jak czas ȏstatnio – gibko! Ledwo czowiek bōł po sprŏwunki, wypucowō dōm (ȏkien niy trza bōło, śniyg sōm to złōnaczył), zjŏdł pŏra (no dobra, pŏranŏście) jŏdeł i… no, prziszōł czas, coby sie w kōńcu dychnōńć.
Moich Wypiekōw. Łaziła żech po roztōmajtych geszeftach, nale nikaj żeś niy poradziła znŏlyźć foremki małygo hazŏka. No nikaj! Miała żech ino foremki z gwiŏzdkami i goikiym (w sumie aura na placu klapuje), nale żech sie spamiyntała. We jednym srogszym hipermarkecie sprŏwiła żech sie foremki z małymi zwiyrzami. No i padło na nosorożca. Fto pedziōł, co na świynta musi być wszyjsko tymatycznie? Pogoda tymatycznŏ niy je, to i zwiyrza bydōm na ȏpy! Kej byście chcieli sie upiec tako babōwka – na dole zajty bydzie recept. Je trocha inkszy, co u Doroty!
Cud Miód Box! Co prawda produkty, kere żech sie sama ȏbrała, skuli tego, co taki prawy przidzie po 10 kwiytnia przimo ȏd Strawberries from Poland. Nale, co bōło w nŏszym hazŏkowym boxie? Przepyszne – kōnfitura z czŏrnych jagōd z aloesym, krzōn ze żurawinōm, no i marmelada ze śliwek. Wszyjsko pyszne, maszkecymy aże sie nōm uszy dyrgotajōm!
A tu mŏcie recept na babōwka ze zwierzym abo inkszym dingsem!
Na czŏrnygo zwiyrza (czŏrnŏ babōwka)
- 200 g masła
- 200 g drobnygo cukru
- 4 wielgie jajca
- 250 g mōnki pszennyj
- 35 g kakao
- 2 łyżki kawy rozpuszczalnyj rozpuszczonyj we likerze kawowym
- 1,5 łyżeczki bakpulwru
- 2 łyżki mlyka
Masło wyfyrlej z cukrem na biŏłŏ, puszystŏ masa. Dodej jajca, niy na rŏz, ino jedno po drugim, po kŏżdym wyfyrlej.
Mōnka przesiej ze bakpulwrym, kakaym i kawōm. Przidej do masy i pomału wymiynszej. Na kōniec dodej mlyko.
Forma na babōwka poszmaruj masłym i połōnacz mōnkōm pszennōm. Wciepnij tam zista, złōnacz to tak, coby bōło rōwno. Wraź to do bratruły na 40-50 min na 160ºC, tak coby patyczek bōł suchy, kej badniesz eli je fertich.
Kej zista bydzie już chłōdnŏ, pokryj jōm na sznitki i foremkōm wystrziż ksztŏłt tego, co chcesz.
Biŏłŏ babōwka (u nŏs trocha barzij żōłto, skuli tego, co je ajerkōniakowŏ)
- 4 wielgie jajca
- 150 g cukru
- 125 g mōnki pszennyj
- 125 g mōnki kartoflanyj
- 2 łyżeczki bakpulwru
- 1 łyżka pasty waniliowyj
- 200 ml ȏlyju
- 200 ml ajerkōniaku
Jajca trza wyfyrlać z cukrym, potym dolŏć ȏlyju i przidać pasta waniliowŏ z ajerkoniakiym.
Dodać do masy przesiane mōnki i bakupylwer. Delikatnie wymiynszać.
Idzie sie to polukrować, nale podōg mie to już bydzie trocha za słodkie.


text: Tšupc/Straupitz. Pśedslědnu sobotu a njeźelu su serbske ewangelske kśesćijany z cełeje Łužyce se zmakali tudy na Serbski cerkwiny źeń, ten južo 71 we cełem. Moto togo swěźenja, ak jo stojał pód znamjenim 500lětnego jubileja reformaciona, jo zněło: „We zachopjeńku běšo to słowo“. Z tym su se dopomnjeli, kaku wažnosć a wucynk jo reformacija měła na wuwiśe serbskeje pisneje rěcy. Sobotu jo se wótźaržała nabóžnina pśi pomniku Albinusa Mollerusa (1541–1618), ako jo w Tšupcu fararił a źěłał ako astronom a uniwersalny wucony. Wón jo w lěśe 1574 wudał prědne śišćane knigły w serbskej rěcy – spiwarske a mały Lutherusowy katechizmus.


text:
Rocznik 1995
Specjalno¶ć:
[AU] [DM]
[ENSP] [RP]
[TE] [TK]
AU
Brakowski
Piotr, Brzozowski Łukasz, Bulczak Sławomir, Chudziński Michał, Figurski Janusz, Giebułtowski Dariusz, Jessel Paweł, Kania Mariusz, Kiełtyka Bartosz, Kirsz Dariusz, Kropiński Piotr, Kuberski Marek, Michałowski Marek, Permoda Tomasz, Stróżyński Tomasz, Szulc Zbigniew
DM
Antoniewicz
Michał, Badura Ireneusz, Chodorski Waldemar, Franczak Rafał, Gaca Sławomir, Gadomski Piotr, Gawek Michał, Gogolewski Sławomir, Grubich Damian, Grzesiak Marcin, Jaroch Piotr, KaĽmierczak Tomasz, Kozłowski Maciej, Kuchciński Łukasz, Kuliński Maciej, Lewicki Maciej, Lewiński Janusz, Mielcarzewicz Marcin, Olszewski Romuald, Pudlich Krzysztof, Sieciński Paweł, Stanek Marek, Szopiński Mariusz, ¦więcicki Adam, Żuchowski Jarosław
ENSP
Bauza Marcin, Borlik Leszek, Dominowski Artur, Drzewiecki Michał, Duda Marcin,
Franz Rafał, Jodkowski
Michał, Kiciński Mariusz, Kulczyk Maciej, Lato Sławomir, Malinowski Arkadiusz, Nieć Krystian, Olszewski Tomasz, Pasternacki Tomasz, Rydyński Maciej, Sobków Daniel, Sroka Krzysztof, Szczurowski Artur, Tala¶ka Mariusz, Urbanowski Wojciech, Witomski Marek
RP
Brucka Iwona, Butkiewicz Piotr, Górska Radosława, Jantas Marcin, Jersak Danuta, Kęsik Joanna, Klawitter Wiesław, Kotlenga Małgorzata, Kuch Małgorzata, Kwiatkowska Barbara, Mażewska Agnieszka, Nowicki Stanisław, Pastewska Iwona, Pilarska Elżbieta, Siedlecki Michał, ¦pica Hanna,
¦pica Katarzyna, Zakrzewska
Renata, Żygowska
Beata
TE
Bystrek
Jarosław, Grochowski Zbigniew, Jarecki Piotr, Jaroć Piotr,
Karawajski Adam, K±kolewski
Rafał, Linkowski Piotr, Malach Rafał, Marszałkowski Sebastian, Niemczyk Andrzej, Osiński Marcin, Piasecki Dariusz, Suwalski Daniel, Undro Marcin, Wołosiński Włodzimierz, WoĽniak Remigiusz
TK
Augu¶cik
Wojciech, B±kowski Przemysław, Borczon Andrzej, Chmielowiec Marek, Ciarka Jacek, Czarnecki Sławomir, Dolny Remigiusz, Durczak Małgorzata, Górecki Marcin, Hejnowski Adam, Jagła Wojciech, Juchniewicz Krzysztof, Kwiatkowski Andrzej, Lengas Magdalena, Ł±czkowski Robert, Marczak Marek, Matarewicz Radosław, Młynarek Piotr, Monarcha Jakub, Mudziejewski Jarosław, Olędzki Maciej, Orłowski Mariusz, Paradowski Dariusz, Perepecza Sława, Skuza Bartłomiej, Stankiewicz Olga, Urbański Daniel, Wi¶niewski Tomasz, WoĽny Jarosław, Wróblewska Magdalena


text:
Rio de Janeiro
Wspůłrzyndne: 22°54'30" S 43°11'47" W
Rio de Janeiro (port. Styczńowo Rzyka) – mjasto we połedńowo-wschodńij tajli Brazylije nad Atlantykym. Rozlygowane na kraju wyżki, postrzůd wjyrchůw, m. in. znůmo "Gowa Cukru" - Pão de Açúcar, nad zatokům Guanabara. Głowne mjasto sztatu Rio de Janeiro. Uod 1808 do 1821 roku prawe głowne mjasto Portugalije - krůlewsko familijo ze Jůnym VI na przodku schrůńůła śe tukej przed inwazyjům armije napoleůńskych. We lotach 1822-1960 Rio de Janeiro bůło głownym jastym ńypodlygłyj Brazylije, podwjela powstała Brasilia.
Mjasto je znůme skiż gryfnych plażůw (l.b. Copacabana, Ipanema), srogigo dynkmala Kristusa Zbawićela (Cristo Redentor) na gůrze Corcovado, nale przede wszyjskym ze kożdoroczńy uobchodzůnygo bakusa.
We 2016 roku bydźe gospodorzym Uolimpijskich Igrziskůw.


text:
Postindustryjalne zabytki na zicher sōm jednymi ze nojsrogszych atrakcyji Ślōnska. Lata lecōm, a pozawiyrane gruby ôdmykujōm sie dlo turystōw, przizwolajōm im sjyżdżać pod ziymia i poznować warōnki, w jakich na beztydziyń robiōm grubiorze. Downo zawrzite stacyje krasiatych banek zaś napoczynajōm fōngować, proszōm na byzuch i pokazujōm przepōmniane, zaruściałe wagōniki i damfmaszyny. Ale eli turystycznōm atrakcyjōm śmi być yno sztela, kero przestała robić hań downij?
Zabytkowo Stacyjo „Zowada” we Karchowicach
Zabytkowo Stacyjo Wodociōngowo „Zowada” we Karchowicach to je bajszpil werksztatu, w kerym dziynno robota skuplowano je z przileżytościōm ku byzuchōm. Stacyjo ôd przeszło dziesiynciu lot je tajlōm Sztreki Zabytkōw Techniki i jak godajōm arbajciorze ze „Zowady”, z roku na rok sztela umi poasić sie coroz srogszym hyrym.
Stacyjo “Zowada” – marka gōrnoślōnskigo sukcesu
Wszyjscy ôbmiyłowani we technice i historyji bydōm fest uradowani po byzuchu w tym miyjscu. Zestow maszin i werkcojgōw z lot dwadziestych zeszłego wieku, społym ze wszyjskimi akuratnymi ôpisami, to je naprowda wieli szpas dlo tych, ôd kerych ptokiym sōm motory, plōmpy i inksze wihajstry. Ô stacyji idzie pedzieć, że je markōm sukcesu downej ślōnskij industryji – dyć postawiōno ôstała na kōniec dziewiytnostego wieku skuli chybu wody do picio na terynie wartko rozfechtowywanego wtynczos Gōrnoślōnskigo Ôkryngu Industryjalnego.
Sztyjc modernizowany systym wodociōngowy
Stacyjo Wodociōngowo „Zowada” bōła pora razy modernizowano. Do 1967 roku fōngowała na maszinach damfowych, niyskorzyj zaś zainsztalowano ôstała kōmpleksowo elektryka i to gynau taki systym sztyjc fōnguje we Karchowicach. Na miyjscu idzie nawiydzić hala głōwno, kotłownio, podziymne dōnście do bornusa i zabytkowe stawiynie biurowe, w kerym podziwać sie idzie na roztōmaite papiōry, plany i bildy.
Fōngujōnco sztela turystyczno “Zowada”
Arbajciorze chutnie klarujōm wszyjskie spōrności, a ferajny umiōm wybrać sie w rajza po stacyji ze ôprowodzoczym. Zwiydzanie „Zowady” je fraj, ale skuli tego, że na tej szteli sztyjc normalnie sie robi, to lepij tamek przōdzij przedzōwnić i ugodać sie na kōnkretny czos.
Nastympny mało znany punkt na mapie Ślōnska ôkozoł sie richtich zwiedowny. A tak bogato historyjo industryji naszego regiōnu sprawio co w zasadzie kożdy sjazd ze ślōnskigo ôdcinka autobany zakludzi nos do szteli, w kerej umiymy wejzdrzeć na dingsy niy do trefiynio kaj indzij i naprowda mocka sie przi tymu nauczyć.
Zaplanuj, rajzuj, ôdkryj – niyznany Ślōnsk je naprowda gryfny.
Ôstow przajka, kōmyntorz i poślij dalij – rozciepowanie naszych tekstōw tyż je super! 😉
Fest dziynkujymy Pōnōm, kerzi robiōm we “Zowadzie”, a kerzi wytuplikowali nōm wszyjsko, z czym mielimy problym. Chowcie sie!
Tekst ôstoł wyônaczōny spōlnie ze gryfnie.com.


text:
niedziela, 19 lutego 2017
W Tyjatrze
Dyć byli my we sobota na wieczor z mojom Ślubnom we Tyjatrze.
Taki gyszynk my dostali na gyburstag łod kuzynow, za kery piyknie dziyńkujymy.
Jak jo boł już potym łobsztalować na zicher bilety, paniusia we kasie mi pedziała, że tyjater niy bydzie sam, ino we malarnie. Trochach sie zdziwioł, ale sie godom, że tyjater możno w malowaniu, to scyna na tym czos przeniysli do malarnie, a farby i pyndzle do tyjatru.
Jo wiym łod bajtla, że jak sie idzie do tyjatru, to trza umyć kark (jakby ftoś niy znoł tego starego wica, to niych do znać w komyntorzach, to połosprawiom). Kark już żech mioł czysty, ale sie tak myśla, co sie łoblyc? Normalnie do tyjatru bych sie wzion szaket, westa i galoty, ale do malarnie sie człek boji, że sie kaś farbom pomarasi i lepszy by boł arbajtancug. Jak żech jednak łoboczoł Moja, jaki miała piykny klajd ze takim plyjdym (chyba coby sie wytrzić ze tyj farby, jakby sie pomazała), to jo tyż arbaciol zostawioł w doma i łoblyk żech sie szaket, ale żech niy broł bindra.
No i wczoraj na wieczor przijechali my do Katowic i nawet my znodli parkplac zaroz kole tyj malarnie. Wleźli my do takego ańfartu i blank przed Rawom trza bolo wyńś po słodach do chałpy. Łokozało sie, że tam tyjater, jak sie patrzy. Nawet szatnia łodstawiyli. Łostawiyli my mantle i siedli my sie w takij dziwnyj kafyjce. Stoliki boły, cosik choby bar tyż, ino nic tam niy szło łobsztalować - trocha szkoda, bo bych sie kawy napioł.
Potym zadzwoniyli jak we szkole na lekcjo. Moja, jako że je rechtorkom, łod razu zerwała sie na rowne nogi, jakby leciała na lekcje. Ale niy, zakludziyli nos na piyrszy sztok, a tam boła normalno scyna: ze światłami, głośnikami, i rzyndami zicow dlo nos. Ino prawie tyj kurtyny, co jom na koniec powinni spuścić niy boło.
Kwila my poczekali, zgosiyli lampy i ...
Jak ftoś ciekawy niych sie tyż wybiere. Niy bojcie sie - we tyj malarnie sie niy pomarasicie. Za to uśmiejecie sie fest.
Łostońcie z Bogiym
Subskrybuj: Komentarze do posta (Atom)
Etykiety
zdjęcia (1059) wiara (567) podróże (416) polityka (348) Pismo Św. (286) rodzina (274) Śląsk (231) humor (207) po ślonsku (206) historia (189) Kościół (159) praca (142) człowiek (140) Halemba (134) sprawy społeczne (128) zabytki (125) muzyka (93) gospodarka (84) książka (82) Ruda Śląska (81) Jan Paweł II (69) filozofia (69) ogród (69) Grupa Poniedziałek (67) sport (57) dziennikarstwo (45) biurokracja (41) miłosierdzie (41) film (35) święci (33) środowisko (30) muzeum (29) varia (27) Papież Franciszek (21) św. Jacek (19) Szafarz (18) teatr (16)


text:
Piyrsze1 skojarzynie ze koko to je kura i po prołwdzie2 tyn syrnik tyż ze kurōma3 moł4 co wspōlnego, bo dołwo5 sie rajn6 ôziym7 jajec. Te inksze8 znaczynie koko- dzisiaj może by my to napisali coco- wiedzie nołs do kōłkōsraszpli9. Sōm10 ludzie co ich niy ciyrpiōm, sōm take co sie zarozki11 na nie ciepnōm12 i sōm […]
Tag: #wiśnie
Wiśniōwka (Nalewka wiśniowa wiśniówką czasem zwana)
Robia roztomajte1 nalywki, ale ta ze wiśni to je cojsik tak dobrego, że bez ni niy umia sie już forsztelować2 mojego barku. Choć tak po prołwdzie to nawet niy wiym, czy mi idzie ło ta nalywka, czy ło te wiśnie, co to je potyn idzie wmōcić3. Joł ich niy pestkuja, bo wiadōmo, żech je trocha […]


text:
Chymijo
Chymijo (gr.: xnueίa – chemeia) to je nauka, kero bado natura i wuasnośći substancyji, a zwuašča přymjany tych substancyji, kej śe je cuzamyn zmješo[1]. Terozki wjadůmo, co přymjany substancyji wyńikajům s prow, wedle kerych atůmy uůnčům śe bez wjůnzańo chymične we myńi abo baři trwoue zwjůnzki chymične, a tyž prow wedug kerych wjůnzańo pynkajům i twořům śe půnowńy prowadzůnc do přymjan jydnych zwjůnzkůw we drůge, co śe mjanuje reakcyjůma chymičnymi. Chymijo zajmuje śe tyž roztůmajtymi wasnośćiůma substancyji wyńikajůncymi bezpośredńo s jejich budowy atůmowyj.


text:
...to pynto drótów...
...macherzi łod rzemiosła...
Szpacyrkym po Cieszynie
“Gdo sie za swój jynzyk wstydzi
takim niech sie każdy brzidzi”
"Moja ty słodko cieszyńsko mowo
być zawsze do prawjynio gotowo
a jak cie uż żodyn nie bydzie rozumioł
to jyny wiater bydzie po naszymu szumioł"
POZÓR! Kiery nimo chynci tego czytać, abo kansi wraził łokulory, abo mo moc roboty i łoczy go bolóm to se może tego posłóchać jak prziciśnie ”kursywom” na tóm czornóm szczałke w tej szarej kostce, kierom nóndzie zaroz pod spodkym.
Ku wieczoru pajtnóć
To pynto drótw jak szpeciło te chałupe kiero stoji we winklu Starego Targu tak szpeci dalij, bo żodyn nie prziszeł na to, coby to ustrzignóć. Możne, że ty dróty uż nikaj nie kludzóm i dobrze było by ku wieczoru pajtnóć to takimi dłógimi nożycami do łobcinanio chrostów i dziwać sie kaj u kogo eszcze rożnióne je światło. Nikiedy tak to je, że lepszyj żodnego sie nie pytać i po cimoku samymu zrobić porzóndek ze ździorbami kiere szpecóm. Za tym kszeftym s bótkami je też drugi kszeft, isto dlo tych co potrzebujóm rozruszać se kości na staroś. Bo przedstowcie se, że jak gdo uwidzi bótki w jednym kszefcie, a spozdrzi, że wedla je drugi kszeft też s botkami to zaroz poleci obadać czy u nich nie dostanie bótków łacniejszych. Za socjalizmu nigdy tak nie było, coby dwa kszefty wedla siebie to samo przedowały, tóż też tymu tustelocy nie byli tak wygimnastykowani jako sóm dzisio, ale za to mieli chrubsze nogi w kostkach, łot stocio w kolejkach po bótki. Brało sie jaki prziszły, a po tym nieskorzij miyndzy sobóm ludzie to wekslowali. Spóminóm se, że był aji taki czas, że botki były na kartki, a w nikierych werkach przedowali ty skórzane dobroci urzyndnicy po biurach. U wyrchu w tej chałupie znaszli se swoji biura rozmajci macherzi łod rzymiosla, bo kiejsi, coby odewrzić jakisi kszeft, abo warsztat trzeja było mieć czeladnicze, abo majsterski papióry. Dzisio isto uż tego nie trzeja, ale ty urzyndniki co tam siedzóm eszcze isto na to nie prziszli. Dzisio aptyke może odewrzić yny tyn, kiery sztudyrowoł farmacyje, ale taki przeca ni mo piniyndzy i kszeftu nie zrobi, chyba że mo bogatych łojców, abo przibuznych.
Mini słownik:
pynto-kłąb,
winkiel- róg,
ustrzignóć-uciąć,
chrosty-krzaki,
kludzóm-prowadzóm,
dziwać-patrzeć,
rożnióne-zapalone,
żdziorba-graty,
kszeft-sklep,
wedla-obok,
łacne-tanie,
nieskorzij-później,
przibuzny-krewny
Tóż miyjcie sie wszedcy dobrze i wiesiołego popióntku.


text:
Budyšyn/Bautzen. Dla takego naglěda buźo kuždemu lubowarjeju serbskeje rěcy wutšoba skokaś: We Serbskem muzeju w Budyšynje su něnto, pśi góźbje wósebnego rozpokazowanja „Pěś stolěśow. Serby a reformacija“, nejwětše historiske drogotki dolnoserbskego pismojstwa we witrinach wustajone. To su: 1. Prědny, rukopisny pśełožk Nowego testamenta do serbskeje rěcy z pjera Mikławša Jakubice z lěta 1548, wjelgin derje zeźaržany. 2. Prědne śišćane knigły w serbskej rěcy: Spiwarske z małym katechizmusom, pśestajone do serbskeje rěcy wót tšupcańskego fararja Albinusa Mollerusa z lěta 1574. 3. Lubnjowski Sarski Zambuch Johanna Gottlieba Hauptmanna z lěta 1769 – te slědne serbske spiwarske knigły Lubnjojskeje wósady, kótarež su se w Lubnjowje až do slědneje serbskeje namše w lěśe 1863 wužywali.
Wušej togo namakaju se tam znanki ludoweje fromnosći: toflicki ze špruchami na sćěnu, kaž teke wopismo górjejbranja z lěta 1908 w serbskej rěcy.


text:
...kónfekcyja babska...
...majóm swojóm organizacyje...
Szpacyrkym po Cieszynie
“Gdo sie za swój jynzyk wsydzi
takim niech sie każdy brzidzi”
"Moja ty słodko cieszyńsko mowo
być zawsze do prawjynio gotowo
a jak cie uż żodyn nie bydzie rozumioł
to jyny wiater bydzie po naszymu szumioł"POZÓR! Kiery nimo chynci tego czytać, abo kansi wraził łokulory, abo mo moc roboty i łoczy go bolóm to se może tego posłóchać jak prziciśnie ”kursywom” na tóm czornóm szczałke w tej szarej kostce, kierom nóndzie zaroz pod spodkym.
Czeski jarmilki
Pod nomerym dziesiyńć na Starym Targu idzie trefić na czeski jarmilki. Powiym wóm, że jo do dzisia nie wiedzioł co to je, bo przeca żodyn chłop takigo dziwactwa na nogi nie obuwo. Ale teraz uż wiym, że sóm to taki szmaciane bótki bez krómfleka, kiere obuwajóm paniczki jak uż klepeta majóm łod szpilek powykróncane do pola. Taki mjynsze nomera sóm dlo dziecek, kiere w nich gónióm po polu i dziynka tymu, że to ni mo krómfleka to ło nic nie zakopnóm. Na tabuli kiero tam u nich wisi wedla futer idzie poczytać, że eszcze dostaniecie u nich piyńć inszych sortów bótków. Kónsek dalij je zaś kófekcyja babsko, kierej w Cieszynie je tela, że czasym rozmyśłóm czy uż wszedcy chłopi s naszego miasta uciykli i czy eszcze kiery sie szmatle po cestach. We dwiyrzach kapke dalij starki i starziki majóm swojóm organizacyje, kiero pumogo wszeckim, kierym udało sie dożyć do pyndzyji. Ni ma to jednakowóż taki jasne, bo sóm eszcze insi w naszym mieście, kierzi też pumogajóm ludzóm na pyndzyji i mianujóm sie Radą Seniorów. I być tu człowieku móndry do kierych lepszyj by było sie uśmiychać, bo nie wiadómo do kóńca s kierych starziki majom wiynkszy profit. Ale to ni ma wszecko, bo dlo takich co eszcze sami poradzóm sie szmatłać po cestach i dóndóm bez kryki do unwersyteta to mógóm se siednóć tam u nich w ławkach i posłóchać rozmajtych móndrych rechtorów. Nejgorzij jak człowiek mo miszung w czepani i nie wiy kaj skoczyć, a eszcze ku tymu ni mo sie kogo spytać jako by to zrobić, coby być s inszymi kamratami w kupie.
Mini słownik:
jarmilki-tenisówki,
obuwo-wkłada,
krómflek-obcas,
klepeta-nogi,
do pola-na zewnątrz,
wedla-obok,
futra-ościeżnice,
kónsek-kawałek,
szmatle-pląta się,
cesta-droga,
pyndzyj-emerytura,
starziki-dziadkowie,
kryka-laska,
czepań-głowa,
kaj-gdzie,
kamrat-kolega.
Tóż miyjcie sie wszedcy dbrze i wiesiołego popióntku


text:
Irlandyjo
Irlandyjo, Republika Irlandyje (Éire, Poblacht na hÉireann, połne mjano angelsko to jedźińy Ireland, co mo podkryślać důnżyńo zjydnoczyńowe ze Irlandyjům Půłnocnům) – państwo we Ojropje Zachodńij, człůnek Uńije Ojropejskij. Zajmuje wjynkszość placu wyspy uo tym samym mjańe.
Treść
Admińistracyjny tajlůng[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Wyspa Irlandyjo tajluje śe na 4 historyczne prowincyje, a uůne na 26 hrabstwůw ńyzoleżnych uod jejich tajlůngu na Irlandyjo a Půłnocno Irlandyjo.
Dymografijo[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
- Strzedńo dugość żywobyćo - 75 rokůw (chopy 73, baby 78)
- PKB: 37.822 $ na mjyszkańca (nůminalńy)
Geografijo[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
- Nojwjynksze mjasta
- Dublin (ludność mjasta 553.165, ludność aglůmeracyje 1.173.179)
- Cork (ludność mjasta 125.622, ludność aglůmeracyje 208.669)
- Limerick (ludność mjasta 94.192, ludność aglůmeracyji 162.413)
- Galway (ludność mjasta 65.832, ludność aglůmeracyje 66.163)
- Waterford (ludność mjasta 44.594, ludność aglůmeracyje 46.736)
- Rozlygowańy
- Dostymp do Morzo Irlandzkigo, Morzo Celtyckigo, Uoceanu Atlantyckigo, a uod Wjelgij Brytańije uoddźela jům Kanou Św. Jeřygo.
- Powjeřchńo ńiźinno
- Duůgość wybřeža 1.448 km
- Duůgość grańicy s Irlandyjům Půunocnům (tajlům Zjydnočůnygo Krůlestwa) 360 km
- Nojwyžšy půnkt Carrantuohill 1.041 m. n.p.m.
- Nojńižšy půnkt Uocean Atlantycki 0 m.
- Nojdugšo řeka Shannůn 259 km
- Nojwjynkše jeźoro Loch Coirib 176 km²
- Klimat
- Uůmjarkowańy ćepuy (je wyńikym přepuywajůncygo ńydaleko ćepuygo průndu ze Zatoki Meksykańskij)
- Ńiske amplitudy ročnych tymperatur
- Wysoko wilgotność powjetřa a tyž čynsto sam padze
Ůstrůj polityčny[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Irlandyjo to dymokracyjo parlamyntarno. Jeji systym prawny je uoparty na prawje zwyčajowym i ustawodawstwje uchwalanym bez parlamynt zgodńy s kůnstytucyjům.
Přepisy Uńje Ojropejskej majům moc prawno we Irlandyji. Kůnstytucyjo irlandzko, přijyntao 29 grudńa 1937, uopisuje forma řůndu a tyž defińuje wuadza i fůnkcyje Prezydynta, uobu izb parlamyntu (Oireachtas) jako i řůndu. Defińuje tyž struktura i wadza sůndu a uopisuje podstawowe prawa uobywatelske. Akt Republiki Irlandyji s 1948 zerwou uostatńy formalne zwjůnzki s Wjelgům Brytańiům. Irlandyjo uodzyskoua ńypodlygość we 1921.
Prezydynt je gowům państwa i je wybjerany we wyborach bezpośredńich na kadyncyjo, kero trwa 7 lot. Ta sama perzůna može być prezydyntym ino dwukrotńy. Bjerne prawo wyborče přisůgiwo uobywatelům, keři ukůńčyli 35 lot. Uod 1997 prezydyntym Irlandyji je Mary McAleese. Uobowjůnzkym prezydynta je stańy na stražy kůnstytucyji a uoficjalne reprezyntowańy narodu. Ńymal wšyjstke uprawńyńo přiznawane mu bez kůnstytucyjo wykůnuje uůn za radům řůndu.
Taoiseach (prymjer) stoji na čele řůndu i je mjanowany bez prezydynta na wńosek Dáil Éireann (izba ńižšo parlamyntu). Taoiseach nůminuje inkšych čuůnkůw řůndu (uogůuem ńy myńi kej śedmju i ńy wjyncyj kej pjyntnastu), kerych muśi zaakceptować Dáil Éireann. Nůminuje tyž jydnygo čuůnka řůndu, zwanygo Tánaiste, kery peuńi fůnkcyjo wiceprymjera. Bertje Ahern je prymjerym Irlandyji uod čerwca 1997, a Michael McDowell pouńi fůnkcyjo Tánaiste.
We irlandzkym parlamyńće sům dwje izby:
- Dáil Éireann je izbům ńižšům, kero je wybjerano we wyborach bezpośredńich. Zaśodo we ńij 166 posuůw. Je uodpedźalno za uchwalańy ustaw. Jeji čuůnkowje sům wybjerańi we wyborach proporcjůnalnych i powšychnych. Ńy ma sam pojyńćo kadyncyjnośći, Ůstawa Wyborčo godo ino uo přiznańu parlamyntowi peunůmocńictw na uokres 5 lot. Štyry guůwne partyje polityčne reprezyntowane we Dáil Eireann to: Fianna Fáil (Žouńyře Přeznačyńo) i Progressive Democrats (Průgresywne Dymakraty) (kere uobecńy twořům koalicyjo řůndowo uoroz ze Partjům Źelůnych a kilkůma posuůma ńyzaležnymi) a Fine Gael (Plymje Gaelůw) i Labour Party (Partja Roboty);
- Seanad Éireann je izbům wyžšům i pośado guůwńy rola doradčům. S jeji 60 čuůnkůw, 11 je nůminowanych bez Taoiseacha, natůmjast rešta je wybjerano, we 5 kurjach uopjerajůncych śe na uokreślůnych grupach spouečno-zawodowych a bez absolwyntůw Narodowygo Ůńiwersytetu Irlandyji i Ůńiwersytetu we Dublińy.
Samořůndy lokalne sům admińistrowane bez 114 wuadz lokalnych, kere sům uodpedźalne, mjyndzy inkšymi, za: mjyškalńictwo i baukůnšt, transport drůgowy i bezpječyństwo, kanalizacyjo, ińicjotywy dotyčůnce rozwoju i kůntrola nad ńimi, rekreacyjo, uochrůna środowiska, rolńictwo, edukacyjo i půmoc spouečno. Samořůnd lokalny je finansowany tajlowo bez řůnd cyntralny a tajlowo bez lokalne źrůda, we tym lokalne dowki.
Historyjo[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Kalyndarjům[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
- VI tyśůncleće p.n.e. - nojwčeśńijše ślady ludzkej bytnośći, pjyrwśi mjyškańcy šmaragdowyj wyspy budujům mygalityčne budowle take kej Newgrange (pono nojstaršo znano budowla we Ojropje) i Loughcrew
- 500-200 p.n.e. - nojprawdopodobńij wtedy na wyspa dotarli Celtowje
- 430-490 - prawdopodobńy we tych latach na wyspje dźouou śwjynty Patryk, kerymu připisuje śe chrystjańizacyjo Irlandyji
- ok. 700 - Irlandyjo bůua podźelůna na 150 tzw. mouych krůlestw, couům wyspům řůńdźili ze wzgůřa Tara arcykrůlowje, kerym formalńy podlygali krůlowje prowincyji, rygjůnůw i mouych krůlestw
- 795 - počůnek najozdůw wikingůw na Irlandyjo
- ok. 800 - prawdopodobno data ukůńčyńo Book of Kells, jydnygo s nojpjynkńijšych manuskryptůw
- 841 - Wikingowje zouožyli Dublin
- 1014 - bitwa pod Clontarf, we kerej arcykrůl Brian Boru zwyćežůu wikingůw; kres wikińskej důminacyji
- 1155 - krůl Angliji Hynryk II Plantagynet uzyskou zgoda papježa Hadrjano IV, Anglika, prawdopodobńy we formje bulli Laudabiliter (jej autyntyčność je kwestjůnowana), na nojazd na Irlandyjo
- 1169 - we Irlandyji wylůndowali za zgodům Hynryka II Anglůnormanowje poprošyńi bez jydnygo s lokalnych krůlůw uo půmoc
- 1172 - Hynryk II přibůu s armjům do Irlandyji, kera uznoua jygo zwjeřchńictwo; bez stu lot Anglůnormanowje podbili znočnům tajla wyspy
- 1271 - počůnek celtyckej uodnowy (gaelic recovery) podčas kerej Irlandčycy uodzyskali znočno tajla utracůnych źym
- 1315 - na zaprošyńy ńykerych irlandzkych uwadcůw na wyspa přibůu ze Škocyji wroz s wojskym Edward Bruce; korůnowany krůlym Irlandyji průbowou we krwawyj kampańji podbić wyspa; zginůu we 1317
- ok. 1430 - krůl Angliji sprawowou wadza yno nad Dublinym i uokolicůma (tzw. Pale - Palisada)
- kůńec XV wjeku - Tudoři rozpočyli powolny podbůj Irlandyji
- 1541 - wjynkšość irlandzkych wjelmožy uznoua Hynryka VIII krůlym Irlandyji; ńy uznali go ale gowům Kośćoua i pozostali při katolicyzmje
- 1580 - rebelijo irlandzkych katolikůw
- 1593-1603 - wojna dźeśyńćoletńo, kerej kulminacyjnym půnktym bůua bitwa pod Kinsale; irlandzcy arystakraći půńyśli klynska i we 1607 uopuśćili wyspa
- 1605 - počůnek kolůńizacyji Ůlsteru bez prezbiterjan ze Škocyji; podpořůndkowańy prawne ludnośći Irlandyji krůlowi Angliji i zńyśyńy celtyckych praw
- 1641 - wybuch rebeliji we Irlandyji; rok půźńij we Angliji wybucha wojna důmowo, co pozwoliuo wyspje uzyskać pewno ńyzaležność
- 1649 - Oliver Cromwell přibůu do Irlandyji na čele swojej armji; masakra we Drogheda; třiletńo bezlitosna kampańo přiwraco angelsko wuadza na wyspje
- 1662 - parlamynt we Lůndyńy uchwaliu zbjůr ustaw zwany kodeksym Clarendona, kery bůu skerowany přećiwko inkšowjercům (ńyanglikanům); rygulacyje kodeksu půgoršůuy sytuacyjo katolikůw
- 11 lipca (1 lipca) 1690 - bitwa nad řekům oyne, we kerej wojsko protestanckigo krůla Angliji Wilhelma Uorańskigo pokůnouy katolicko armja uobalůnygo krůla Jakuba II. Půunocnoirlandzcy protestańći do terozki śwjyntujům we ročńica zwyćynstwa (a dokuadńij dźyń po ročńice, tj. 12 lipca)
- 1691 - ludność katolicka zostoua pozbawjůna wšelkych praw cywilnych i ekůnůmičnych (m.in.: pośadańo drůgich kůńi, nošyńo brůńi, učyńo we škouach)
- 1791 - powstowo Towařistwo Zjydnočůnych Irlandčykůw (Society of United Irishmen), kerygo guůwnym ideolůgym bůu Wolfe Tone. Celym stowařišyńo bůua walka uo ymancypacyjo katolikůw irlandzkych, růwne prawa wyborče, uoderwańy Irlandyji uod Wjelgij Brytańji i utwořyńy republiki
- 1798 - ńyudane powstańy přećiwko brytyjskej wuadzy
- 1 styčńa 1801 - wćelyńy Krůlestwa Irlandyji do Krůlestwa Wjelgij Brytańji; powstowo Krůlestwo Wjelgij Brytańji i Irlandyji
- 1803 - kolejne ńyudane powstańy
- 1829 - uchwalyńy aktu uo růwnouprawńyńu katolikůw - efekt dźoualnośći Daniela O'Connella
- 1842 - utwořyńy Muodej Irlandyji
- 1846 - počůnek klynski guodu
- 1848 - ńyudane powstańy Muodej Irlandyji, tzw. bitwa na gřůndce kapusty w uůgrodźe wdowy McCormack
- 1849 - kůńec klynski godu, nale ješče bez dwa lata ludźe ůmjerali wyćyńčyńi godym i chorobami; uůnčńy pomaruo 1,5 miljůna ludźi
- 1858 - we Nowym Jorku powstouo Towařistwo Fyńańske, bydůnce přikrywkům do Irlandzkigo Bractwa Republikańskigo (IRB)
- 1867 - ńyudane powstańy zorgańizowane bez fyńan;
- 1870 - Izaak Butt zaińicjowou ruch Home Rule - autůnůmji do Irlandyji; bez 20 lot trwouy starańo uo uchwalyńy Home Rule we brytyjskym parlamyńće; bez wjynkšość tygo času kerowou ńimi Charles Stewart Parnell
- 1893 - powstowo Liga Gaelicko majůnca na celu "deanglizacyjo irlandzkigo narodu".
- 1900 - powstowo Zjydnočůna Partja Irlandzka, na čele kerej stanůu John Edward Redmond; walka uo uchwalyńy Hůme Rule začua śe uod nowa.
- 1905 - Arthur Griffith, čuůnek Ligi Gaelickij, zouožůu uorgańizacyjo Sinn Féin (My Sami); wartko kůntrola nad njům přejyli čuůnkowje IRB
- 1912 - ustawa uo Home Rule bůua corozki bližey uchwalyńo, protestańći s Ůlsteru utwořili uoddźouy uo nazwje Uochotńiki Ůlsterscy, katolicy powouali Irlandzkych Ůchotńikůw, a James Connolly utwořůu socyjolistyčnům Armje Uobywatelskům
- 1914 - wybuch I wojny śwjatowej; tyśůnce irlandzkych uochotńikůw wstůmpiuy do brytyjskej armji (w Irlandyji ńy mo poboru do wojska), co popjerouo dowůdztwo Irlandzkych Uochotńikůw
- 23 kwjetńa 1916 - Powstańy wjelganocne, Pádraig Pearse (Patrick Pearse) proklamowou Irlandyjo ńypodlyguům republikům; dwa tyśůnce powstańcůw (republikańy s Irlandzkych Uochotńikůw i čuůnkowje Armji Uobywatelskij) stawiuo čoua brytyjskej armji; wjynkšość mjyškańcůw Irlandyji ńy poparua powstańa; po 6 dńach powstańy upado; Brytyjčycy wykůnali wyroki śmjerći na 16 přiwůdcach powstańo (m.in. na Pádraicu Pearśe i Jameśe Cůnollym); spouečyństwo Irlandyji začyuo popjerać powstańcůw i ich idee; začyuy śe masowe areštowańa; Michael Collins (jydyn s powstańcůw) překštoućiu Irlandzkych Uochotńikůw we Irlandzko Armja Republikańska (IRA)
- 1918 - powstou ńylygalny (z půnktu widzyńo Brytyjčykůw) řůnd irlandzki s Eamonym de Valerům na čele (tyž jydyn s powstańcůw)
- lato 1919 - počůnek wojny uo ńypodlygość; IRA prowadźiua wojna partyzanckům, a Brytyjčycy uodpowjydźeli terrorym
- lipjec 1921 - Michael Collins i Arthur Griffith podpisali traktat; powstoua zuožůna s 26 hrabstw Irlandyjo (Wolne Państwo Irlandzke), majůnca status brytyjskigo důmińům (krůl brytyjski gowům państwa), los 6 hrabstw půunocnych (Irlandyjo Půunocno) mjou być rozstřigńjynty we přišuośći
- kwjećyń 1922 - wybuch wojny důmowyj mjyndzy ńyuznojůncům traktatu tajlaůn IRA, a wojskůma Wolnygo Państwa Irlandzkigo (čyli tam tajlům IRA, kero traktat uznoua)
- moj 1923 - IRA antytraktatowo uznoua swojo poražka; we wojńy důmowyj zginyuo ůngyfer tyśůnca ludźi, we tym Michael Collins; Artur Griffith zmar we jeji trakće na hercklekot
- wřeśyń 1933- Uotwořyńy Fine Gael (Růd Irlandčykůw). Jej přiwůdcům zostou Eoin O'Duffy
- 18 čerwca 1936 - Zdelygalizowańy IRA
- 20 listopada 1936 - Sformowańy bez O'Duffygo "Irlandzkej Brygady" (Irish Brigade), kero wźůna udźou we hišpańskej wojńy důmowej po strůńy gyn. Franco. Irlandčycy walčyli tyž po strůńy Republiki. Řůnd Irlandzki natůmjast uůgośiu neutralne stanowisko wobec uobu strůn kůnfliktu
- 29 grudńa 1937 - wejśće we žyće kůnstytucyji. Na jej mocy Wolne Państwo Irlandzke překštouca śe we Irlandyjo, čyli přestaje być tajlům Wjelgij Brytańji.
- 1949 - Irlandyjo uoficjolńy překštoućiua śe we republika
- 1959 - Eamon de Valera zostou prezydyntym Irlandii. Fůnkcyjo ta sprawowou do 1973
- 1973 - čuůnek EWG
- 2002 - waluta ojro
Religja[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
- Stanisław Grzybowski "Historia Irlandii", Wrocuaw 1998
- katolicy - 88,4%
- anglikańy - 2,9%
- prezbiterjańy - 0,52%
- muzuumańy - 0,49%
- metodyśći - 0,25%
- žydźi - 0,2%
- wyznawcy inkšych religii uok. 3%.
Choćaž bez wjeki Irlandyjo bůua uwažano za jydyn s nojbardźij katolickych krajůw na śwjeće, uobecńy uobserwuje śe znočůncy spadek ličby praktykujůncych, kery spad uod lot śedymdźeśiůntych s poźůmu 90% do 45% we skali kraju. W ńykerych dźelńicach Dublina do kośćoua co ńydźela chodźi uod 8% do 15% ludnośći[1].
Wojsko[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Armiyjo Irlandzko mo 8.500 zawodowych žouńyři i 13.000 rezerwowych. Tak moua ilość wojsko je spowodowano neutralnośćůn Irlandyje (np. ńy je čuůnkym NATO). Půmimo to Irlandyjo je zaangažowano we misyjoch pokojowych
Gospodarka[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Nojwažńijšymi gouyńźůma gospodarki irlandzkej sům industryje:
Šeroko śwjadčuůne sům usůgi we zakreśe:
- handlu elektrůńičnygo
- telekůmůńikacyji
- uoprůgramowańo kůmputerowygo
- nowočesnych usůg finansowych
Rozwůj gospodarki přebjyga dwutorowo - s jydnej strůny bowjym zachynca śe do rozwoju prywatnej ińicjotywy, s drůgi zaś - zostawja podstawowe gouyńźe gospodarki we rynkach państwowych a usůgi majůnce klučowe znočyńy do kraju. Irlandyjo je jydnym s nojšybćij rozwijajůncych śe gospodarčo państw ůńijnych. W latach 1987-1997 wzrost gospodarčy śyngou 6% we stosůnku ročnym. Uobecńy Irlandyjo, uobok Norwygije i Šwajcaryje, je krajym uo nojwyžšym PKB per capita we Ojropje. Gospodarka je śćiśle uzaležńůna uod handlu, a guůwńi partneři to Wjelgo Brytańja, Ńymcy, Francyjo a Stany Zjydnočůne. Dowki stanowjům 30% PKB Irlandii.
Stawki dowki dochodowy uod uosůb fizyčnych to 42% a 20% s šerygym ulg. Podatek dochodowy uod firm je nojńižšy we starej ŮE i wynośi 12,5%, co bywa čynsto podawane kej jydyn s guůwnych čynńikůw napuywu inwestycyji zagrańičnych do Irlandii. Podstawowa stawka podatku uod towarůw i usůg wynośi 21%. Irlandyjo mo nojwyžša we Ojropje puaca mińimalnům wahajůncům śe uod 39% do 77% středńij krajowyj we zaležnośći uod branžy. Pod wzglyndym HDI Irlandyjo zajmuje 5. mjejsce na śwjeće, a pod wzglyndym HPI 18. mjejsce na 19 nojbardźij rozwińjyntych państw.
Irlandzka gospodarka je tyž jydno s nojmyńi innowacyjnych gospodarek we Ojropje s poźůmym wydatkůw na badańo i rozwůj 1,2% PKB.
Industryjo[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Fynůmynym irlandzkej gospodarki na skala śwjatowům bůu śilny rozwůj přymysuu wysokych technolůgii, kery přičyńiu śe do wzrostu gospodarčygo na poźůmje 15,8% ročńy. Inwestycyje we růžnygo rodzaju gouyńźe přymysuu tygo kraju wyńikouy ze stratygičnygo pouožyńo Irlandii (přičůuek amerykańskych inwestorůw interesujůncych śe rynkym ojropejskym).
Šybki rozwůj Irlandyjo zawdźynčo půmocy Uńji Ojropejskij, dugoletńim zwolńyńům podatkowym, a tyž stosůnkowo tańij śile robočej. Přińosuo to kořiśći přede wšyjstkym uośrodkům rygůnalnym, gdźe přymysu uoparty je guůwńy na přetwůrstwje puodůw rolnych. Rozwinůu śe přymysu zbožowo-muynarski, mlečarski, browarńictwo a produkcyjo wysoko procyntowych alkoholi - whisky.
Rolńictwo[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Rolńictwo pozostaje jydno s nojwažńijšych gouyńźi gospodarki. Je uůno wysoko zmechańizowane i daje zatrudńyńy 9,5% ludnośći. Produkcyjo wouowiny i mlyka stanowi 58% uůgůuu produkcyji rolnej. Uolbřimjům wjynkšość we rolńictwje stanowjům moue gospodarstwa rolne. Powjeřchńo přeznačůna pod uprawy rolńiče je ńywjelga, za to wysoce produktywno. Guůwnymi roślinůma uprawnymi sům zboža, buraki cukrowe a kartofle. Uolbřimje uobšary uůnk i spřijajůncy klimat pozwalajům na couoročny wypas zwjeřůnt.
Surowce naturalne[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Zasoby surowcůw naturalnych we Irlandyje sům ńywjelge. Irlandyjo mo zuoža cynku a ouowju, kere uodkryto na počůntku lot 90. XX w. Wydobywa śe přede wšyjstkym gips, rudy cynku (164 tys. t. ročńy) i ouowju (45 tys. t. ročńy).
Transport[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Stratygične znočyńy mo transport samochodowy. Irlandyjo mo gynstům śeć drůg, kere čynsto ńy sům ale we nojlepšym stańy. Śeć drůg uobejmuje 92.327 km, s čygo yno uok. 280 km majům standard autobany (mařec 2007). W uostatńich lotach prowadzuůna je rozbudowa, a moderńizacyjo autostrad na wjelu uodćinkach we couym kraju. Śeć kolejowo je dugo na 1.944 km.
Nojwažńijšymi portami handlowymi sům Dublin a Cork, a morsko žyglůga handlowa ličy 150 statkůw. Nojwjynkšym portym morskym je Dublin, zaś přewozy transatlantycke uobejmujům přede wšyjstkym Cork. Přistańy průmowe we Dublińy, Dun Laoghaire a Rosslare zapewńajům pouůnčyńo s guůwnymi portůma Wjelgij Brytańii. Zbudowano we XVIII i XIX w., a nastympńy moderńizowano śeć kanouůw suužy přede wšyjstkym do přewozu towarůw, leč mo tyž znočyńy turystyčne.
Mjyndzynarodowe porty lotńiče we Dublińy, Cork, Knock a Shannon sům znůne tyž kej štrefy wolnocuowe. Irlandyjo mo 40 lotńisk krajowych i mjyndzynarodowych. Pouůnčyńo transatlantycke uobsůgiwane sům bez Shannon i Knock, zaś ojropejske bez Kerry, Cork, Dublin, Galway i Sligo. W pouowje 1990 wšyjstke lotńiska uobsůgiwouy ůngyfer 10,5 mln pasažerůw.
W Irlandii uobowjůnzuje ruch lewostrůnny.
Charakterystyčne potrawy[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Nojbardźij znůnym dańym irlandzkym je rodzej gulašu s jagńjyńćiny abo barańiny. Mjynso duśi śe s kartoflamiy, cebulům, marchewkům, porym i kašům jynčmjynnům. Uod XIX stolećo kartofle sům podstawům djety Irlandčykůw. Tradycyjny gulaš irlandzki podaje śe s buchtamiy robjůnymi s uoju.
Uośwjata[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Charakteryzuje ja śilny ajnflus Kośćoua katolickigo na průgrům naučańo, řadko spotykany uobecńy we krajach ojropejskych.
Šport[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Ńy mo znočůncych uośiůngńjyńć (moua ličba ludnośći). Ino we ńykerych dyscyplinach, guůwńy we Rugby reprezyntacyjo narodowo gro we puchaře 6 narodůw a uodnośi we ńim sukcesy. Mjyškańcy interesujům śe přede wšyjstkym "športůma narodowymi" (hurling, futbol gaelicki) i lokalnymi rozrywkůma. W škouach naćisk na šport je tyž ńywjelgi (1h we tygodńu) co powoduje wjelgi uodsetek ludźi uotůuych.
Připisy[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Linki zewnyntřne[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
- Áras an Uoachtaráin — uoficjalno zajta prezydynta Irlandii (ang., irl.)
- Uoficyjolno zajta řůndowo (ang.)
- Taoiseach — uoficjalno zajta prymjera Irlandii
- Tithe an Uoireachtais — uoficjalno zajta Parlamyntu Irlandii (ang., irl.)
- Serwis informacyjny Irlandii (ang.)
- Žyće i praca w Irlandii


text:
Godziny otwarcia:
Olsztyn, najbliższe sklepy Spożywcze
Auchan, Olsztyn, Al. Gen. Władysława Sikorskiego 2B
Carrefour, Olsztyn, ul. Krasickiego 1 b
Biedronka, Olsztyn, Aleja Generała Władysława Sikorskiego 21
Biedronka, Olsztyn, ul.Melchiora Wańkowicza 7
LIDL , Olsztyn, ul. Barcza 52
Biedronka, Olsztyn, ul.Bartąska
Biedronka, Olsztyn , ul.Juliusza Malewskiego 9
LIDL , Olsztyn, ul. Juliana Tuwima 11
LIDL , Olsztyn, ul. Wincentego Pstrowskiego 28a
LIDL , Olsztyn, ul. Wilczyńskiego 25C
Biedronka, Olsztyn, ul.Kardynała Stefana Wyszyńskiego 15


text:
A z tym drożdżowym to bōło tak: prziszoł rołz1 hydraulik sprawdzić instalacja i jak łobejrzoł pustoł blacha, to jakosik my sie dali do gołdki2 ło pieczyniu. I łon tu narozki padoł3, że moł taki recept4 na drożdżowe, co to jego „babcia robiła 100 lat przed wojną”- pedzioł tak, bo to bōł hadziaj5, ale że recept […]
Tag: #jajka
Szajerkōniak (Likier jajeczny z białą czekoladą)
Niy, tyn ajerkōniak niy bōł wymyślōny bez hobbitōw ze „Władcy pieszczōnkōw” (abo ringōw- bo tak by sie to musiało mianować po ślōnsku), co miyszkali we Shire [czyt. szajer]. To je ajerkōniak ze biołōm szokoladōm, a że roztomajte sznapsy1 niy mogōm mieć za dugich2 nazwōw, to tak żech prziszoł na szajerkōniak. Naszło mie tak na to […]
Armeriter (Danie recyklingujące czerstwe bułki)
Jak żech bōł bajtlym1, to mi Muter niyrozki to robiōła, bo przeca cojś trza bōło ze tymi starymi bōłkami zrobić, ale że to sie nazywo armeriter, to żech sie dowiedzioł dopiyro niydowno, bo piyrwy my przypiykali bōłki tōnkane2 we jajku i mlyku i żodnych nazwōw to niy potrzebowało. Terozki to żech sie nawet posprawdzoł historia […]
Smażōnka (Jajecznica)
Pomyśloł żech sie, że trza by sam wciepnōńć1 tyż jaki recept2 do tych, co to majōm dwie lewe rynce do warzynia.3 Coś ajnfachowego,4 a przi tym- jeszcze jak sie moł5 jajca łod szczyńśliwych kurōw- tak dobrego, że niyjedna baba abo chop bydzie chcioł łostać6 na taki frisztik.7 Dać sam idzie8 i szinka, i wōszt,9 i […]
Hekele (Śląska sałatka śledziowa- czasami w postaci pasty ;) )
Ło recept1 na hekele to sie mie sam niyftorzi2 pytali już połra3 miesiyncy tymu. Trocha czasu mi to wziyno, nim żech sie za to chyciōł. U mie w doma sie tego niy robioło, bo moja Muter niy znała tego ze swoji chałpy4– w tyj czyńści łopolskego tego niy znali. Ponojś5 hekele robiōła moja Ōłma ze […]
Kakaōwka (Kakaowy likier jajeczny)
Idzie pedzieć,1 że kakaōwka to je siostra ajerkōniaku, yno że po inkszym fatrze.2 I niby tam wszysko prawie take same, ale sōm ludzie, co to jak im postawić na stole ajerkōniak i kakaōwka, to zarozki3 sie ciepnōm4 na tyn trocha ciymniyjszy keliszek. Nojlepi mieć i jedne, i druge, to mogecie być sicher,5 że kołżdymu dogodzicie… […]


text:
We kuchni gruzińskyj je we receptach1 kans2 bakłażana i ôrzechōw, a mie3 tak jakosik te dwa składniki posmakowały, że kajś4 bych je zajś wcis5. I tak żech prziszoł6 do tych karminadli, choć może by niyftorzi7 pedzieli8, że to już niy sōm9 karminadle, bo przeca10 bez jajec i wymoczōnyj żymły11 to żołdno12 kuchara niy robi karminadli, […]
Tag: #karbinadle
Karminadle ze kurōm i kaszōm (Klopsiki drobiowe z kaszą)
Chciołech na mitag1 narychtować2 cojsik inkszego3– bez kartołfli4, bo to sie potyn czowiekowi zdo5, że sie nawet trocha odchudzo. I jak żech narychtowoł take karminadle i my je ze Babōm6 zjedli ze kiszōnōm kapustōm, to… i tak my sie nazarli7 😉 W smaku sōm8 richtich9 fajne i do tego gibko10 sie je robi. Take karminadle, […]
Szokoladowe karminadle ;) (Trufle z mascarpone)
Jak je lato, to sie czowiek robi jeszcze barzi zgniōły1, jak kedy indzi2. Bez to trza wymyślać take maszkyty3, co sie je szybko narychtuje4. Sam sōm yno 3 składniki, to nawet listy zakupōw niy trza specjalnie zapisywać. Co potrza? 250 g mascarpone 100 szokolady 100 g podłużnych biszkoptōw Szokolada łozpuśćcie5 w jaki misce nad gorkym […]
Karminadle cyganiōne (Klopsiki z grochu)
Pōnojś to niy je wcale take zdrowe, żeby durś1 jejś miyso i bez to (choby yno we piōntek) idzie sie wymyślić tyż co inkszego. Po zimie jeszcze możno Wōm łostało kajś2 w jakim szranczku3 trocha grochu, to sie mogecie zrobić take cyganiōne karminadle. Yno sie dejcie pozōr,4 jak we piōntek bajecie5 wołać Wasze bajtle6 na […]
Karminadle abo klopse (Kotlety mielone)
Tych roztomajtych nazwōw1 je tyla, że mało fto2 je wszyske znoł3: karminadle, karbinadle, klopsy, klopse… Niyrozki to i na jedny ulicy ludzie inaczy na nie gołdali. U nos w dōma gołdali my klopse. I w dołwniejszych czasach to bōło take danie, co to sie je robiōło na sobota, a do nich nojlepi zawsze pasowoł panczkraut4– […]


text:
Szło by pedzieć1, że to sōm2 take krewetki choby3 po grecku, bo wciep4 żech tam tyż trocha fety. Z krewetkōma niy ma kans5 roboty, a do tego jeszcze sōm zdrowe. A szpinat… dlo niyftorych6 bajtli7 to taki trocha bebok8 i joł tyż musza pedzieć, że jak żech go kedyjś na jakyj stołōwce dostoł, to do […]
Tag: #owoce morza
Krewetki ze wyndzōnkōm (Krewetki z wędzonym boczkiem)
Krewetki sie abo lubi, abo ich niy ciyrpi. Całe szczyńście my sie z mojōm1 Kobiytōm2 dobrze dobrali, bo rołz3 za jaki czas lubiymy wmōcić4 połny5 talyrz tych morskich chrobołkōw6 😉 Terozki je tako moda, że sie owoce morza łōnczy ze miysym, a że niftorzi niy umiōm sie wyforsztelować7 jedzynia bez smaku choby8 kōnska9 wyndzōnki10, to […]
Mule ze śmiytōnkōm i wyndzōnkōm (Mule w sosie śmietanowym aromatyzowanym boczkiem)
Je żech ciekawy, co by na to pedziała[1] moja Ōłma. Tak się myśla, czy łōna[2] aby kedy[3] widziała je kaj[4] na jakim łobrołzku.[5] Dyć wia,[6] że kans[7] ludzi, co żyje dzisiej, tyż nigdy łonych niy jadło. Joł i moja Baba je fest[8] lubiymy i bez to jak je kaj znojdymy, to lōndujōm[9] we naszym koszyku. […]


text:
Mapa kodów pocztowych ulica WęglowaUlica: Węglowa
Miejscowość: Łódź
Gmina: Łódź
Powiat: Łódź
Województwo: łódzkie
Kod pocztowy: 90-126
Kody pocztowe
Dąbrowa Górnicza kody pocztowe
Węgliniec kod pocztowy
Eluarda Pawła 12 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 13 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 14 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 16 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 17 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 18 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 19 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 20 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 21 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 22 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 23 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 24 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 25 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 26 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 27 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 28 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 29 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 30 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 31 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 32 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 33 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 34 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 35 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 36 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 37 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 38 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 39 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 40 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 41 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 42 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 43 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 44 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 45 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 46 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 47 Wrocław kod pocztowy
Eluarda Pawła 48 Wrocław kod pocztowy
Mapa strony


text:
Rańše powěsće: póndźelu, 15.05.2017
Hauptinhalt
Firmowanje w Radworju
Drježdźansko-Mišnjanski biskop Heinrich Timmerevers je wčera w Radworju 44 zwjetša serbskim młodostnym sakrament firmowanja wudźělił. Hinak hač jeho předchadnikaj pak je Timmerevers jenož w němskej rěči firmował. Wulka ličba kmótrow a dalšich žonow bě w narodnej drasće. Wčerawše firmowanje w Radworju běše za biskopa prěnje w dwurěčnym dźělu biskopstwa. Popołdnju wudźěli wón sakrament w Rakecach. Swjate woprawjenje swjećachu wčera mjez druhim w Njebjelčicach a Wotrowje. Sydom družkow a 3 hólcy běchu w Njebjelčicach a 4 holcy a 4 hólcy we Wotrowje sakrament přijimowali.
Nyšpor TCM w Róžeńće
Towarstwo Cyrila a Metoda je wčera popołdnju w Róžeńće swój kóždolětny nyšpor přewjedło. Wobrubił je jón 1.serbska kulturna brigada z wjacorymi spěwami. Solistka běše Lydia Matikec z Łazka. Na pišćelach hraješe Chrysta Meškankowa. Nyšpor swjećił je farar Gabriš Nawka z Kulowa. Cyrkej bě z wjace hač 200 wopytowarjemi derje wobsadźena.
Hudźbny dorost w awli gymnazija
Hudźbny dorost serbskeho gymnazija Budyšin je wčera wuhotował swój nalětni koncert w awli šule. Dźěćacy chór, rejowanskej skupinje a orchester hrajachu hromadźe ze čłonami skupiny "Conni island", kiž jich přewodźachu. Přez program wjedźeštaj wučerjej Tomaš Pawlik a Conny Wolf, chór nawjedowaše Bernadett Hencyna. Něhdźe 150 připosłucharjow bě na koncert přišło.
Předpředań za festiwal so zahaji
Dźensa zahaji so předpředań za XII. Mjezynarodny folklorny festiwal "Łužica" 2017 w Chrósćicach. Za festiwal, kiž wotměje so wot 22. do 25. junija, su sej organizatorojo wjacore mjezynarodne skupiny přeprosyli. Po wjacorych lětach změja tež zaso na Kralec dworje jewišćo. Kartki předawaja so w Serbskej kulturnej informaciji w Budyšinje, pola časnikarja Njeka w Chrósćicach a w kwětkarni "Kostrjanc" w Ralbicach. Tiket za sobotu a njedźelu płaći w předpředani 13 eurow za dorosćenych a 5 eurow za šulerjow, studentow a zbrašenych.
Kopańca z mjenje hrajerjemi
Hrajny wuběrk Zapadołužiskeho koparskeho zwjazka je postajił, zo so wot přichodneje hrajneje doby w starobnych skupinach A, B a C z tak mjenowanym Norwegskim modelom hraje. W młodźinje A a B smědźa mustwa potom na hrajnym dnju z jenož dźewjeć hrajerjemi nastupić a na skrótšenym hrajnišću hrać, jeli dosć koparjow k dispoziciji njesteji. W starobnej klasy C wobsteji poskitk, zo wutwori so samostatna stafla, kotraž hraje cyłe lěto z pomjeńšenej ličbu koparjow.


text:
Ślepowidzenie mŏ ino 6,4 na filmwebie? Szok! Jŏ bych doł nŏjmynij 8.
1. Po blisku
Je we filmie taki bliż. Niy ma to wynŏkwiōne na siyła, wziynte niy wiadōmŏ skōnd. Pochytali sam cosik, co zarŏzki żech poradziōł spōmiarkować. Chobych ôglōndoł film… ô siebie? Niy – jeszczech blank niy ôgup, coby sōmymu wlyź w paścidło „jŏ a porno” abo „jŏ a baby”. Ale zaglōdołech na tyn film niy choby na ôbrŏz z inkszego świata, to bōły tak wiyncyj zdŏrzynia ôd sōmsiŏdōw. Dziwōm sie – i jezech w dōma. Skuli tego, co Skandynawy dycki zdŏwajōm mi sie podane na Ślōnzŏkōw?
2. Szprytnie
Ślepŏ kobiyta ôsprawiŏ, a te jeji ôsprŏwianie to je miszung prŏwdy, wystŏwiyniŏ i forsztelunku. Wandrujymy bez tyn miszung: trocha sam je zgŏdywaniŏ, co je tak richtich, a co niy; trocha boznōw – bo ôsprŏwiŏczka we cołkim swojim lankorze poradzi tyż robić na śmiych; a trocha szpilu w rozmatlŏwowanie knifōw poschrōnianych do wyzgernych ôglōndŏczy. I plyci sie ta ôsprŏwka podle tej idyji, i sztymuje wszysko elegancko. Doporzōndku wymedykowane! Zapiska na zaś: podziwać, co jeszcze zrychtowoł Eskil Vogt, chop ôd scynariusza a reżyseryje.
3. Nōrmalnie
Je to znak kina z Ojropy, co aktory poradzōm wyglōndać choby nōrmalne ludzie, a niy choby pupy z Mody na sukces? Abo to je przileżytoś ôd Norwegije? Niy wia, ale dō mie to je przijymnoś spamiyntanŏ z ôbglōndaniŏ kejś Le Cinema abo Europa, Europa: kanałōw z ojropyjskimi filmami, bez przistrzignaniŏ do hollywoodzkich sztandardōw.
Ôbejrzołech z uciechōm i dziwuja sie: abo jŏ je cudŏk, co rŏd mōm taki filmy, abo ludzie sōm wiyncyj ślepe jak ta Ingrid.


text:
Szwalbkowate
Šwalbkowate (uać. Hirundinidae) to je familijo ptokůw s řůndu ćwirblowatych. Uobejmuje gatůnki chrobokožerne kere pomjyškujům couki śwjat krům uokolicůw podbjygůnowych. Majům uůne krůtke dźuby, duge a uostro zakońčůne křidua, ńy ma wyraźnygo dymorfizma puećowygo. Chroboki chytajům furgajůnc, a wysokość jejich furgańo je zaležy na wilgotnośći luftu. Gńozda šykujům na budynkach abo na skauach, majům jedyn abo dwa lyngi do roku, we kerych wykluwo śe uod 4 do 6 modych. Gatůnki pomjyškujůnce na půunocy sům wandrusůma, na pouedńu sům uośodue.
Šwalbka je symbolym Ruchu Autůnůmije Ślůnska.