text:
Jak by to Wichtora widziejli!
Ło ludzie, jaki joł je scejśliwy, ize my so w doma z tego weseloł! I całe scejściy, ize my nie lejciejli fligry, bo by my sie nase nerwy resta zniscyli.
Ja, na miejsce do mojygo siulkolejgi my zajechali dobrze. Manek cekoł na nołs przed swojy mercedesy. Joł go zarołs poznoł! Z daleka było widac, ize to je łon, taki wigejc. Zapakowoł nołs do auta i raz dwa my zajechali pod jego dom. Fajnie wyglondoł, pomalowany, rynny jak nowe, płoty wszystky zadbane. W łogrodku połno krzewioł. Kans ich prawie kwitło. Jak my śli ku domowi, to Hejdla zaglondała rołz na mie, rołz na te krzewiy. Joł to rozumioł gynał: taky same be chciała miejć we nasy łogrodku. Ale nic, idziymy dalej. Wlejźli my do chałpy. Pierucha, na cały dole zejch ujzdrzoł yno jedne dwiyrzi. Po kobiyciech widzioł, ize jej nie je do śmiychu.
- Ale mołcie miny – pejdzioł Manek – terach je gotowy, bo dwiyrzi so pozawiyrane. Co je lołs? Co sie tak łozglondołcie? Hejdlo…
- Suchej – zacona Hejdla – a dzie my bymy spać? Tu stoji yno jedyn wonski kałć. Dzie ty śpis? Paulu, bamy musiejć sukać placu we jaky hotelu.
Manek łotwar łocy jak yno sło i przicis na pilota, a tu sie łotwarły dwiyrzi we jednej ścianie i my ujzdrzejli izba ze dwoma łoskoma, jak u nołs we slafśtubie. Byście widziejli, jak sie tedy Hejdli gamba łośmioła.
- Ja, to je wasa izba, jak dugo tu becie. No, właźcie dalej. Łospakujcie sie.
Potyn nom Manek pokołzoł łaziynka. Wszystko w niej było przed nołs łobiuch.
- Widzis?! Po co my tejla kilomejtrow wlykli połny kofer rancnikow, scotecki, siampony i co ta yno? Gołdołch ci, ize niepotrzebnie tejla ciśnies do kofra. Manek wszystko sa przigotowoł – wypomniołch kobiycie.
- Tak ty wyglondołs! Joł sie bana łociyrać swojy rancniky. Wiys ty, po jakej magzie to może być? Skond by chop mioł we łaziynce babsky rzecy? To musiała łostawić jakoł fuchtla! – Hejdla gołdała i łodkroncała flasecki, pudołka, łotfiyrała suflołdki… a joł sie jak dugi pociep na łosko, bo mie łod siedzynioł we busie jescy krziz boloł. I zaś mie Hejdla łoprzezywała.
- Stołwej ze łoska! Jak to pasuje we łoblecyniu sie tak ukłaść! Stołwej i sie przebłoc. Oł, tu we śranku momy dwa morgynroki. Co tu robić…
W tej chwilecce Manek zapukoł we łotwarte dwiyrzi.
- Haloł, jescyście nie wzioni dusiu? We takej rajzie na pewnoście sie spociyli… Brakuje wo cego? Hejdelajn, łośmiej sie fajnie. Nie gors sie jus na mie. I sykujcie sie, bo zarołs pojejdziymy na wiecerzoł do restauracje. Ta be na nołs cekała moja Rut. Za jaky trzidziejści miniut bońdźcie fertich.
Co my wartko? Hejdla zacona kopać we kofrze, a joł sie trocha łoplusknon i łoblyk świyzoł kosula. A potyn Hejdla wlazła do łaziynki. I jak zawarła dwiyrzi, to Manek musioł piyńć razy wołać, ize momy ferśpejtong i Rut be na niego złoł. Joł nie poradzioł nic zrobić, bo moja gymalin nie umiała być gotowoł.
Nareście wylazła ze łaziynki ufrizjyrowanoł, a jak woniała. Ja, i to my pojechali do tej gospody. Jak my wlejźli rajn, to z daleka było widać sama jedna kobiyta przi stole. To była Rut. Jako wom to łospejdziejć. Hejdla nie umiała ś niej spuścić łoka, a joł – to skoda gołdać. Włosy miała taky proste, całoł gamba chnet jej zasłoniały. Taki krotki pulołwerek, co – wiycie jak by to Wichtora widziejli – ani jej prawie pampka nie zakrywoł. Joł nie umioł dzie indziej zaglondać, yno na tyn pampek. Hejdla łocoma lołtała łod niej na mie. A Manek jej wierza łosprawioł, camu my przijechali tak nieskoro, bo yno głowo kiwała. Cos niecoś ejch rozumioł, ale łona tak wartko śwandrała, coch nie nie umioł nadonzyć.
- Paulu – sepła mi Hejdla – bymy tak cicho cołki cas? Kiedy dostaniymy ta wiecerzoł? Łona je mozno złoł na nołs, bo skiś nołs musiała dugo cekać.
- Rut nie je złoł – pejdzioł Manek – tyn moł such – pytoł yno, sie wy juz wiycie, co chcecie jejść. To co chcecie?
- Wy coś wybiercie, to no bańdzie tes smakowało, ni Paulu?
Zaś pośwandrali i zawołali kelnera. Za jaky pu godziny kelner przijechoł ze taky wozyky i prziwioz nasa wiecerzoł. Śtyry srogy talyrze jak pokrywka łod gołrka, we chtory przed kury kartołfle warzymy, a na kazdy kupa sałołtu ze tomatoma, radiskoma i inkso zielynino. Anich nie poznoł, co to gynał było. Jako nom to smakowało. Przizno sie wom na drugi rołz.
Was Paul
- Stare Siołkowice - będzie festiwal i oświetlenie ścieżki rowerowej do Popielowa
- Sześć par uhonorowanych medalami przez Prezydenta RP
- Wspomnienie Śp. Księdza Radcy Henryka Zająca
- Babski Comber w Kosorowicach
- Niezwykła historia pomnika poległych w Szydłowcu Śląskim
- Tułowickie Towarzystwo Historyczne zaprasza
- Jak rozwiązywać konflikty w rodzinie
- Pamiętacie jeszcze mlyckołrzy i stojące we wsiach milchśtandy?
Zaloguj się aby dodać swój komentarz.


c: text/html

text:
Ranking MPA-2015
Wyniki Pierwszego Turnieju Eliminacyjnego MPA - 22.03.2015 r.
Miejsce Punkty Zawodnik
1 20 Mariusz Gołdyn
2 18 Paweł Grzanka
3 16 Piotr Twerdyk, Mariusz Chaberski
5 14 Aleksander Balcer, Jakub Wołoszyk, Sebastian Piotrowski, Marcin Parzych
9 12 Filip Stelmach, Marek Ratuszny, Rafał Paluch, Maciej Ociepka
13 10 Michał Pawlikowski, Mateusz Piotrowski, Krzysztof Baluch, Mariusz Krawiec
17 8 Artur Królczyk, Stanisław Chaba, Michał Chudecki, Karol Bujny, Marta Szatan,
Grzegorz Kowalski, Łukasz Niedzielski, Marcin Stelmach
25 6 Arek Baran, Paweł Kania, Jacek Wrzos, Paweł Warykiewicz, Wasiak Norbert,
Darek Kidawa, Łukasz Buras, Paweł Migocki
Wyniki Drugiego Turnieju Eliminacyjnego MPA - 19.04.2015 r.
Miejsce Punkty Zawodnik
1 20 Piotr Twerdyk
2 18 Mariusz Gołdyn
3 16 Mateusz Piotrowski, Michał Chudecki
5 14 Adam van der Coghen, Mariusz Chaberski, Jakub Wołoszyk,
Marcin Stelmach
9 12 Marcin Parzycki, Sebastian Piotrowski, Arkadiusz Baran,
Michał Blachowski
13 10 Maciej Ociepka, Karol Bujny, Paweł Kania, Artur Królczyk
17 8 Paweł Grzanka, Marek Ratuszny, Marta Szatan, Beata Humańska,
Łukasz Niedzielski, Mariusz Krawiec, Filip Stelmach, Łukasz Buras
25 6 Krzysztof Baluch, Norbert Wasiak, Aleksander Balcer
Wyniki Trzeciego Turnieju Eliminacyjnego MPA - 07.06.2015 r.
Miejsce Punkty Zawodnik
1 20 Mariusz Gołdyn
2 18 Paweł Grzanka
3 16 Adam van der Coghen, Michał Chudecki
5 14 Marcin Parzych, Jakub Wołoszyk, Aleksander Balcer, Marcin Stelmach
9 12 Marek Ratuszny, Sebastian Piotrowski, Maciej Ociepka, Maciej Iwan
13 10 Piotr Twerdyk, Filip Stelmach, Beata Humańska, Piotrowski Mateusz
17 8 Wasiak Norbert, Łukasz Buras, Krzysztof Baluch, Łukasz Niedzielski

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ta zygrōdka[1] łod[2] Teściowyj to mie jakosik tak inspiruje, że aż sōm[3] sie dziwia. Już łod wiosny korciōła mie czerwōno ćwikla[4]. Moja Baba niy lubi warzōnyj,[5] ale pedziała, że surowo moge zjejś.[6] Kedyjś[7] my prōbowali i bōła[8] richtig[9] dobro. Do zołzy[10] dołech[11] borōwki amerykańskie, a do samego szałołtu chciołech dać pozimki,[12] ale łoblecioł[13] żech całe pole […]
Tag: #sałata
Szałołt ze pozimkōma (Sałatka z truskawkami)
Kupiōłech[1] się pozimki- tak na truskawki gołdała moja Ōłma, choć sōm na Ślōnsku take sztele[2], kaj gołdajōm[3] na nie edbery, np. w takim Świbiu. Miały być na deser, ale cojś mie tak naszło, żeby sie z nich zrobić szałołt[4] do pieczōnego wōsztu.[5] Do tego jeszcze wymyślōłech[6] sie fajno zōłza[7] i…żech to wszysko zezar.[8] Sam na […]
Gańsipampki w szałołcie (Sałatka ze stokrotkami)
Jak żech pojechoł do Teściowyj, to mie coś wziyno[1] na jedzynie kwiołtkōw[2]. Nie żeby tam bōła[3] aż tako biyda[4], ale na wiosna bōło tam tyla kwiołtkôw, że czowiek chcioł sie nimi radować jeszcze jednym zmysłym. Kedyjś już żech takego gańsipamka jołd[5] i je łōn[6] richtig[7] delikatny, ale już taki kwiołtek łod szczypiorku to żech prōbowoł […]


text:
Ojgyn łozprawio
Łozprowki, bery, szpasowne gyszichty a wszyjsko we naszyj szykownistyj ślónskij mółwie!
środa, 5 sierpnia 2015
Baba juzaś u dochtora...
– A terŏzki dejcie mi ta waszŏ flaszecka ze jscochami.
Starecka stŏwiŏ flaszecka na tiszu. Zadziwanŏ labōrantka rzōńdzi:
– To przecamć jes kōniak!
– Jezderkusie! Richtik? Tōż co jŏ dała tymu naszymu dochtorowi?
wtorek, 4 sierpnia 2015
We gyrichcie...
– Anō, to bōło tak, prosza wysokigo sōndu: Wrōciōłech po sōżbie do dōm. Miŏłech stopierōńsko procny dziyń. Łodebrŏłech śtyry łozsucia (porody), miŏłech łoziym pacijyntkōw ze knapszaftu, dwiōm starucnym już babōm zadiyrgnōłech „macice”. Ku tymu zrobiōłech trzi „defloracyje”, znacy pozbawiōłech dziywictwa trzi jōngfery. Kejech yntlich siednōł se ze rułōm we fatersztulu, we mojim umiyłowanym zeslu przi kafyju i ze cajtōngym w gracy, zakurzōłech cygareta, łorŏs słysza zwŏnek przi dźwiyrzach. Łozewrziłech, a we dźwiyrzach styrcy Cygōnka i rzōńdzi:
– A jŏ panoczku, moga wōm za sto złociokōw pokozać... cipka!
poniedziałek, 3 sierpnia 2015
Kōdki...
– Mŏcie nagle, ćwiynki abo chocia papioki?
– Niy, niy mōmy!
– A kopocze , haki mŏcie?
– Niy, tyż sam tego niy mōmy.
– A to możno jakesik gryfne kible, ajmery mŏcie, ja?
– Niy, tyż niy mōmy!
– Ludzie! Tōż rzyknijcie mi po jakiymy nie zawiyrŏcie tego sklepu?
– Bo... kōdkōw tyż niy mōmy!!!
czwartek, 30 lipca 2015
Napasztowŏł...
– Te, stary, wetna sie ze cia ło 50 złociokōw, iże niy praskniesz tego frica sam przed nami w glaca!
Tyn drugi pomedikowŏł deczko i łodrzykŏ:
– Niy ma sprawy. Jŏ za 50 złociokōw praskna tego dresiŏrza bez łeb.
Nō, i prasknŏł tego istnego bez palica.
Tyn istny glacok łobrŏcŏ sie, a tyn, co go prasknōł rzykŏ ku niymu:
– Serwus Erwin! Kopa lŏt! Co tam u cia?
Tyn dresziŏrz letko sie wkurwiōł i gŏdŏ:
– Suchej ino stary, tyś mie pewnikym ze kimsik inkszym pomylōł. Ślatuj OK!
Minōła dugszŏ kwilka i juzaś tyn piyrszy ze kamratōw rzŏńdzi ku tymu drugimu:
– Wiysz, prasknōńć tego lōmpa rōłz, to żŏdne mecyje. Wetna sie ze cia ło cŏłke sto złocioków, iże niy zrobisz tego drugi rōłz.
Tyn drugi kamrat pomedikowŏł łoka mrzik i łodrzykŏ:
– Niy trop sie. Za stōwa praskna ci go jesce rōłz.
I juzaś dupnōł bez łeb tego glacoka. Tyn sie juzaś łodwrŏcŏ, już festelnie wkurwiōny, i słyszy:
– Erwin! To przecamć jŏ! Do jednyj klasy we szuli łoba my deptali. Na isto mie niy poznŏwosz?
Tymu istnymu szōminy wyleźli na gymba i cedzi bez zymbiska:
– Suchej ino, kurwa, chopie. Gŏdŏłech ci już, iże mie ze kimsik mylisz, i gŏdōm prōmp... łodpierdol sie łodymie... OK?
Zatym wstowo wkurwiōny już do łostatka i przesiŏdo sie do piyrszyj raji. I juzaś śleciała kwilka i tyn piyrszy kamrat napoczynŏ trzeci rōłz swoja ryjda:
– Nō wiysz, dwa razy prasknōńć cudzego bez łeb, to tyż na isto żŏdyn kōnsztik. Tyż bych ro zrobiōł. Ale trzeci rōłz to ci sie na zicher niy udŏ. Wetna sie ze cia ło dwiesta złociokōw, co trzeci rōłz już niy wydolisz!
Juzaś kwilka pomyślōnku i tyn drugi przijimŏ weta. Wstowo, idzie do piyrszyj raji i dup glacoka we palica łod zadku. Tyn srogachny dresiŏrz srywŏ sie już na fest wkurwiōny i słyszy:
– Erwin! To ty tukej żeś sie zicnōł? A jŏ ci tam trzi raje wyżij już dwa razy napasztnōł jakigosik inkszego chopa, blank na cia podanego...
środa, 29 lipca 2015
Mierznie mi sie bez baby...
– Wyboczōm mi łōni, a fisze to u wŏs sōm, ja?
– Snadnōm rzeczōm, sōm. Laks, znaczy sie łosoś, tunfisza, forela, znaczy pstrōng... i inksze...
– Niy, niy... Jŏ bych sie zawinszowŏł jakigosik mintaja, abo cosik takigo... jak nŏjgorszyjszego i blank niyfrisznego...
Kelner deczko zadyrgotŏł ze łobrzidzyniŏ, ale niyzrōszōny rzōńdzi:
– Dobra, robi sie... zarŏzki wtosik pylnie sie do... zupermarkytu!
Nō, tōż tyn istny gŏdŏ dalszij:
– I prosza wŏs panoczku, coby narychtować ta fisza na szpecijalny szimel...
– Suchōm wŏs?
– Jŏ bych sie winszowŏł, coby łónyj niy szpluchtać, niy łozmrŏżać, niy snożyć...
– Ale...
– Dużo soli! – rzōńdziōł dalszij tyn istny. – Ale ino ze jednyj zajty. Za to ze drugij mocka korzyni, tak łod syrca. I kciŏłbych coby jōm kuchŏrz skwarził bez łolyju. Wiedzōm łōni, tak ganc ajnfach ciepnōńć na tyglik i przibrōnocić, spŏlić ze jednyj zajty. Za to drugŏ mŏ być blank surowŏ...
Kelner blank łosupiŏły prōbuje sie wycofać, ale tyn istny go zahaltowŏł:
– I jak ci już bydōm mi łōni, panie ōłber, ta fisza podŏwać, to prosza bez żŏdnych mecyji, bez żŏdnego „smacznygo”, bez „prosza piyknie” abo inkszych takich.. Ciepnōm mi łōni talyrz na stōł i wrzesknōm: Żrij... kurwa!
Lelner łodwrŏcŏ sie, zatym wypŏłniŏ gynał, dicht polecyniŏ kōntmana. Tyn istny ze płaczkami we ślypiach wciskŏ mu do gorzci banknota 200 złociokōw i rzōńdzi”
– Miarkujesz pōn, jŏch już jes trzeci tydziyń na dinstrajzie... Stopierōńsko mi sie ckni ku mojij staryj!
wtorek, 28 lipca 2015
Bryna...
– A dziyń dobry paniczko! Eźli retli by łōni paniczko chudobnygo czowieka kōnskym chleba?
Baba tak kukła na tego fechciorza litōściwie i rzōńdzi ku niymu:
– Óooo, widzōm łōni! Razinku upiykłach torta, tōż tyż dōm wŏm kōnszczek.
– Niy! Niy! Bydōm tak dobrzi i sie niy trŏpiōm. Mie suchy chlyb blank styknie.
– Nale, panoczku, przecamć jutro moge sie przitrefić taki fal mie i wtynczŏs możno łōni panoczku mie holfnōm.
Po dugszym czasie i dyszkusyji tyn fechciorz na łostatku zgodziōł sie wziōńć tyn kōnsek torty. Idzie śniym we gracy bez hulica i mrōncy pod fusiskym:
– Tortnsztikel! Kurwa... tortnsztikel! A na chuj mi tyn tortnsztikel? Jak jŏ do kurwy nyndzy bez niygo moja halba bryny przepuszcza???
poniedziałek, 27 lipca 2015
Dziŏd i baba...
Nō tōż snerwowanŏ baba pokwanckała sie do dochtora i rzōńdzi:
– Pōnie dochtorze! Jŏ bych fōrt kciała dupczyniŏ a mōj chop blank niy. Cōż jŏ mōm robić?
– Spokōjnie, niy nerwyjs. Jŏ mōm na to knif. Musicie paniczko na minutka skorzij przijńściŏ chopa ze roboty do dōm seblyc batki i stanōńć sie zadkym ku dźwiyrzōm, ugibać sie deczko i wypnōńć rzić a zarŏzki łobudzi sie we waszym chopie dzike zeksualne zwiyrze.
Nō,tōż baba zrobiōła jak przikŏzŏł dochtōr. Z wypniyntōm rziciōm czekŏ... nō i na łostatek zmŏchany, usiotany chop wrŏcŏ ze roboty, łozewrził dźwiyrze, kuknōł tak, zaziyrŏ... i w te pyndy zapierdala wiela ino mŏ siył w nogach do nŏjbliższyjszygo szynku. Wkarowŏł wartko rajn, zicnōł sie przi szynkwasie łobsztalowŏł piyrszŏ seta, drugŏ, trzeciŏ... Wysłepŏł już ze dwie halbecki, ale łōn dalszij sztaluje. Na to gospodzki ze rułōm:
– Panoczku! A rzyknijcie mi ino czamu łōni tak bez łopamiyntaniŏ słepiōm? To już trzeciŏ flaszka... nō, rzyknij pōn po jakiymu?
– Panie ōłber! Wrŏcōm usiotany, zmorzōny, blank kaput do dōm po cŏłkim dniu bakaniŏ we robocie, wlazuja na mōj sztok, łozewrziłech dźwiyrze... a sam troll, myjter na pōłtora, kracer, szrama na pōłowa pyska, broda do kolańskōw i jesce mu ze mordy ślina ściykŏ...


text:
Na pōniydziałek- jak komu niy łostało[1] nic z niydzieli- werciōłoby[2] sie uwarzić[3] cojś einfachowego[4], co by bōło tōnie- bo to sie czowiek wykosztowoł na tyn niydzielny łobiołd[5]– i nie trza by bōło mudzić[6] bez godzina. To je barzi taki eintopf[7] i jak zjycie porzōndny talyrz taki zupy, to sie nie bajecie[8] łoglōndać za drugim. […]
Tag: #boryj
Szałołt eksperymyntalny (Sałatka eksperymentalna)
[1] Bez[2] to eksperymyntalny, bo dołech tam wyrzywo, ftore żech kupiōł piyrszy rołz w życiu- fenkuł. Inkszo nazwa tego to koper włoski i joł niyby wiedzioł, co to jest koper i kaj leżōm Włochy, ale tego żech nigdy niy jołd[3]. Jakby fto niy wiedzioł, jak łon wyglōndo, to pod tym tekstym bydzie łod niego zdjyńcie […]


text:
Režie: Andrzej Wajda
Scénář: Andrzej Wajda, Władysław Pasikowski, Przemysław Nowakowski
Kamera: Paweł Edelman
Hudba: Krzysztof Penderecki
Hrají: Artur Żmijewski, Maja Ostaszewska, Andrzej Chyra, Danuta Stenka, Jan Englert, Agnieszka Glińska, Paweł Małaszyński, Maja Komorowska, Władysław Kowalski, Joachim Paul Assböck, Stanisława Celińska, Jacek Braciak, Krzysztof Globisz, Sebastian Bezzel, Sergej Garmaš, Andrzej Pieczyński, Magdalena Cielecka, Antoni Pawlicki, Anna Radwan, Krzysztof Kolberger, Andrzej Szenajch, Maciej Mikołajczyk, Aleksander Fabisiak, Leon Charewicz, Leszek Piskorz, Tadeusz Wojtych, Wiesław Wójcik, Jakub Snochowski Celý příspěvek
Katyň (2007)
Režie: Andrzej Wajda


text:
Hauskyjza łaziōła1 za mnōm2 od dugszego3 czasu, ale moja Baba4 niy dała mi jyj5 zrobić we miyszkaniu, bo by mie chyba wyczasła6 ze tym smrodlawym syrym.7 Dopiyro jak żech przijechoł do Teściowyj, co mo8 wiynkszo chałpa,9 znod żech w ni10 tako izba,11 kaj12 żech się mōg postawić miska ze tym syrym. Smrōd bōł z kołżdym13 […]
Kategoria: Ślōnske
Kyjksy (Ciasteczka maślane)
Jak żech już wciep[1] sam mirbetajg,[2] to terozki[3] prziszła kolyj na kyjksy. Moja Muter robi je bez[4] maszynka do miysa[5] (w tych starych je takoł[6] nakładka), ale joł[7] taki niy mioł[8] i żech sie je pokuloł nudelkulōm.[9] Przepis podstawowy to je jedno, ale potyn idzie sie zrobić roztomajte[10] wersje. Idzie dać arōmat waniliowy (abo cuker […]
Mirbetajg ze pozimkōma ( Truskotka- szarlotka, w której czynnik jabłkowy zastąpiony został truskawkami )
Tyn recept[1] to je łod moji[2] Ōłmy[3] i pōnoś[4] kedyjś[5] go podała moji Mutrze.[6] Choć tak po prołwdzie,[7] to moja Ōłma wszysko warzōła[8] i piykła[9] tak na oko, a niy wedle[10] receptu. Na gōrze robiōła[11] z pokrōnych[12] połskōw[13] tego ciasta tako fajno kratka. Joł[14] żech bōł[15] na tako robota za zgniōły[16] i na gōrze żech […]
Klōski (Kluski śląskie)
Z dziurōm[1] abo[2] bez? Idzie pedzieć[3], że to je tako filozofijoł ślōnski klōski. Joł[4] tam wia[5] jedno: ani Ōłma[6] Albina, ani Ōłma Ana żodnych[7] dziurōw we klōskach niy robiōły[8], niy robi ich moja Muter i niy byda robiōł[9] jo. W Polsce sie na nie gołdo[10] ślōnske, a tak po prołwdzie[11]– jak mi to ostatnio pedziała […]
Szpajza citrōłnowo ( polskiej nazwy brak ;) )
Mōmy[1] miejsiōnc maj, a w maju- tak dzisiej, jak i dołwniyj[2]– na Ślōnsku bōły kōmunie. A jak już sie komu trefiōł taki fajer[3], to musiała być na nim i szpajza[4]. I to niy jedna, yno połra zortōw[5]. Żeby sie dowiedzieć, jakoby tu narychtować[6] tako szpajza, spytoł żech sie kucharki, co to w swoim życiu- […]
Karminadle abo klopse (Kotlety mielone)
Tych roztomajtych nazwōw[1] je tyla, że mało fto[2] je wszyske znoł[3]: karminadle, karbinadle, klopsy, klopse… Niyrozki to i na jedny ulicy ludzie inaczy na nie gołdali. U nos w dōma gołdali my klopse. I w dołwniejszych czasach to bōło take danie, co to sie je robiōło na sobota, a do nich nojlepi zawsze pasowoł […]
Szplitry
Piykła je moja Ōłma, piecze moja Muter, to i terozki przyszła kolyj na mie. Je to take proste, że nawet ludzie, co to bez Pōn Bōczka zostali łobdarzyni dwiyma lewymi rynkami, dajōm sie rada. Co nōm sie do tegoł przidoł? 25 dkg biołego przepresowanego syra 25 dkg masła 25 dkg mōnki Litrowo krauza[1] marmolady […]


text:
Firefox 10 – kaszëbsczi
Në mómë sã dożdóné, òd kùńca stëcznka 2012 rokù mòże ju zladowac sztabilny wëdôwk kaszëbsczégò Firefoksa 10.0.
Zladënk je przistãpny z kaszëbsczi pòdstarnë Mozillë, na chtërną brateczno Waji rôczã.
Nót je tuwò dodac, że to blós dzãka ùpiartoscë Jureka Hiza darzëło sã m.jin. przeńc przez całowną “mozillową biurokracëjã” ë doprowadzëc do negò wëdôwka!
Je to pòdle mie nôslédny wôżny pùnkt dôjący dowód na ùniwersalnotã najegò kaszëbsczégò jãzëka, chtërén nie mùszi sã tacëc przed tak zwónëmi “wiôldżima jãzëkama”.


text:
Günter Grass, Blaszany bãbenk
Wëjimk z pòwiescë Güntera Grassa
Wprzód bëlë tuwò Rugòwie, pózdzé Gòtowie ë Gepidowie, pò tëch Kaszëbi, òd jaczich Òskôr w prosti linijë pòchôdô. Za sztérk przësłôlë Pòlôsze Adalberta z Pradżi. Nen przëszedł z krziżã ë òstôł przez Kaszëbów ë Prusów seczérą zaszlachtowóny. Stało sã to w rëbôcczi wsë, a na wies mia miono Gyddanyzc. Z Gyddanyzca stôł sã Danczik, z Danczika stôł sã Dantzig, co sã pózdzé Danzig pisôł, a dzysô nazëwô sã Danzig Gdańsk.
Nigle do tegò pisënkù je doszłé, przëszle pò Kaszëbach pòmòrańsczi ksyżëcë do Gyddanyzca. Ti mielë miona jakno: Subislaus, Sambor, Mestwin ë Swantopolk. Z ti wsë stôł sã gardk. Tedë przëbëlë dzëczi Prusowie ë zniszczëlë kąsk nen gard. Tedë przëbëlë z dalek Brandenbùrgòwie ë zniszczëlë tak samò kąsk. Téż pòlsczi Bòlesław chcôł perznã zniszczëc, a Krzëżôcë mielë tak samò starã ò to, bë ne wprowôdzoné pòprôwczi zniszczeniów, stałë sã pòd krzëżôcczim mieczã znôwù widzałé.
Nagóniôjąc jigra w zniszczenia ë òdbùdowëwania, zmieniwôlë sã terô przez stalata pòmòrsczi ksyżëce, krżëżôcczi méstrowie, królowie ë antikrólowie Pòlsczi, brandenbùrsczi ksyżëce, biskùpi z Włocławka. Méstrowié bùdowalni ë rozwôlôrze nazëwôlë sã: Otto ë Waldemar, Bogussa, Heinrich von Plotzke – ë Dietrich von Altenberg, jaczi ricerzczi zómk tam pòstôwił, dze w dwadzestim stolatem, przë placu Hewéliusza, barniła sã Pòlskô Pòczta.
Przëbëlë Husycë, pòdłożëlë tuwò ë tam òdżiń ë wëcopnãłë sã. Tedë wënëkóny òstôlë Krzëżôcë z gardu, wëbórzony òstôł zómk, bò nie chcano ju w gardze niżódnegò zómkù. Gard stôł sã pòlsczi ë nie jachôł na tim lëchò. Król, jaczi tegò dokònôł nazëwôł sã Kazimierz, bëł Wiôldżim przezëwóny ë bëł sënã Władysława Pierszegò. Tedë przëbëł Ludwig, a pò Ludwigù Jadwiga. Na òżenia sã z lëtewsczim Jagiełłą ë przëszëd czas Jagielonów. Pò Władysławie drëdżim przëszëd Władysław trzecy, tedë znôwù Kazimierz, jaczi nié miôł równak za wile chãcë le ë tak trzënôscë lat dobré dëtczi gduńsczich kùpców w wòjnie z Krzëżôkama zbrëkòwôł. Jan Olbracht zajimôł sã w procëmnocë Turkama. Pò Aleksandrze nastãpił Zygmunt Wiôldżi téż Zygmuntã Stôrym zwóny. Pò rozdzélu w ksążkach historëcznëch ò Zygmnuncie Augusce przëchôdô rozdzél ò Stefanie Batorym, jaczégò miono Pòlôsze chãtno swòjim pasażersczim òkrãtom dôwôją. Nen òblégôł, òstrzelëwôł gard przez długszi czas – jakno mòże przeczëtac -, nie pòrôdzëł równak gò dobëc. Tedë przëbëlë Szwédzë ë prowôdzëlë sã téż tak samò. Ti mielë przë òbleganiém gardu tëli szpôsu, że pòwtôrzôlë to zarô cziles razë. Widzała sã téż w tim czasu Hòlandczikóm, Dëńczëkóm, Anielczikóm Gduńskô Hôwinga tak baro, że wielu cëzyńczim kapitanóm bôtów, co krziżowôłë sã na gduńsczi redze, ùdało sã stac mòrsczima herojama.
Mir w Òlëwie. – Jak piãkno ë spòkójno to zwãczi. Tuwò dozdrzôlë wiôldżi mòcôrze pierszi rôz, że krôj Pòlôchów pëszno sã do pòdzélënkù nadôwô. Szwédzë, Szwédzë, jesz rôz Szwédzë – szwédzczi szuńc, szwédzczi napitk, szwédzczi skòk. Tedë przëbëlë Ruscë ë Saksowie, bò bënë gardu sã pòlsczi król Stanisław Leszczyński tacëł. Przez tegò jedińczegò króla òstało tësąc òsemset bùdinków zniszczonëch, a jakno ju nen biédny Leszczyńsczi do Francësczi ùcëkł, bò tam jegò zãc Ludwig mieszkôł, mùszëlë mieszkańcë gardu milión zapłacëc.
Tedë òstôła Pòlskô trzë razë pòdzelonô. Prësôcë przëszlë nié wòłóny ë przemalowôlë na wszëtczich brómach gardu, pòlsczégò królewsczégò òrła swòjim ptôchã. Jesz miôł szkólny Johanes Falk bez mała tëłi czasu, bë gòdową spiéwã “O du fröliche…” ùsôdzëc, tedë przëbëlë Francuzë. Generala Napòleóna zwôł sã Rapp ë temù mùszëlë Gduńsczanié, pò biédnym òbléganiém, dwadzësca milionów franków wëgrzmòcëc. Że francësczi czas strôsznym bëł, nie je mùsz temù nie dôwac wiarë. Derowôł òn le blós sétmë lat. Tedë przëbëlë Ruscë ë Prësôcë ë òstrzëlôlë wëspã spikrzów aż do òdżinia. To bëł kùńc Wòlnegò Gardu jaczi sã Napòleón ùdbôł. Znowa nalëzlë Prësôcë mòżnotã bë swòjegò ptôchã na bramach gardu malowac, sprôwilë to téż chùtkò ë òsadzëlë wprzód na prësczi ôrt 4. regiment grenadiérów, 1. brigadã artilerëji, 1. òddzél sapérów ë 1. regiment hùzarów przëbòczny gwardëji. Blós timczasowò trzëmôłë sã we Gduńskù 30. regiment piechtôrzów, 18. regiment piechtôrzów, 3. piechtny gwardëjsczi regiment, 44. regiment piechtôrzów ë regiment fizëliérów numero 33. Zato wëcopnął sã znóny regiment piechtôrzów numero 128 dopiérze w tësąc dzëwiãtset dwadzestim rokù. Bë nick nie przepùszczëc, szło ùczëc, że òb czas prësczégò czasu rozszerzoné òstałë 1. brigada artilerëji do 1. òddzélu fòrtecznegò ë do 2. òddzélu piechtôrzów pòrenkòwòprësczégò regimentu artilerëji numero 1. Do tegò dochôdô jesz regiment piechtny artilerëji numero 2, jaczi pózdzé zastãpiony òstôł przez piechtny regiment artilerëji numero 16. Za 1. regimentã hùzarów przëbòczny gwardëji przëszëdł 2. regiment hùzarów przëbòczny gwardëji. Zato òstôł sã 8. regiment ułanów blós na krótkò w mùrach gardu stac. Pòza mùrama gardu, w môlu Wrzészcz, skòszarowóny òstôł zôpôdnoprësczi tabòrowi batalión numero 17. W czasu Burckhardtsa, Rauschningsa ë Greisersa dało w Wòlnym Gardze blós zeloną pòlicëjã. To ju bëło w trzëdzestim dzewiątim za Forstera jinaczi. Tedë bëłë wszëtczé cegłowaté kòszarë znôwù fùl wiesołò smiejącëch sã chłopów w ùnifòrmach, chtërni z wszelejaczima barniama żonglowôlë. Terô bë szło wërechòwac, jak ne karna sã nazëwôłë, chtërné òd trzëdzestegò dzewiątegò do czterdzesce piątegò we Gduńskù ë òkòlim bëłë abò we Gduńskù do Pòlôrnegò Mòrza òstałë zamùstrowóné. To równak òstôwił Òskar ë rzeczë prosto: tedë przëbëł, jak ma sã dowiedzelë, marszałk Rokosowsczi. Nen przepòmniôł sã, zdrząc na nen nie zbùrzony gard, ò swòjich wiôldżich midzënôrodnych pòprzédnikach, òstrzelôł wprzód wszëtkò do òdżinia, bë ti co pò nim przëszlë mògle sã w òdbùdowie wëładowac.
Ò dzywò przëbëlë terô pò Rusczich nie Prësôcë, Szwédzë, Saksowie czë Francuzë, przëbëlë Pòlôszë.
Z aczi-pakama przëbëwôlë Pòlôszë z Wilna, Białegòstokù ë Lwòwa ë szëkôle za mieszkaniama. Do naji przëszed Wasta, co sã Fajngold nazëwôł, przejął zarô kòlonialny króm, pòkôzôł swòji białce Lubie, jakô dali niewidzałą òstała ë nie dôwôła òdpòwiesców, dzesãtną wagã, zbiérnik na nôftã, sztangã na wùrsztã z mòsągù, pùstą kasã ë wësok ùredóny rezerwë w sklepie. Maria, jaką òn zarô jakno przedôwôczkã wzył zajił ë swòji wëimaginowóny białce Lubie bòkadno w słowa przedstôwił, pòkôzała Wascë Fajngoldowi najegò Matzeratha, chtëren leżôł ju òd trzech dniów pòd celtową deką w sklepie, bò më bez tak wielu Rusków, co na sztrasach wszãdze kòła, maszinë do szëcô ë białczi wëpróbòwôlë, nie dôle radë gò pòchôwac.
© Nen wëjimk je chrónionô ùsôdzkòwim prawã.
Dolmaczënk dlô czësto edukacjowich célów: Mark Kwidzińsczi


text:
Uwe i Wili w jednyj żyli wili
Uwe na wiyrchu, a na dole Wili.
Uwe spokojny, niy wadziōł nikōmu
Wili wyprawioł choźby niy miōł w dōmu
To pies, to hazok, ciepoł w nie ryćkōma,
A łokropnie durch czaskoł cołki czas dźwiyrzōma
A jak zacōn szczylać s tych pierōńskich plac-partōnōw,
Smyndu bōła kupa we coluśkim dōmu
Wnerwiōł sie Uwe, śloz na dōł dō niego
I padoł mu: „Wili jo niy ściyrpia tego”.
A na to mu Wili: „Co kōmu dō niego a jymu do kōmu,
Ty pierōński giździe, jo je w swojym dōmu”.
Uwe się yno po gowie podropie,
Włazi na wiyrch po trepach i głośno sapie.
Na drugi dziyń rano, Wili smacznie na dece sie chrapie
A tu mu ze gips-deki coś na kichol mu kapie
Wnerwiōł sie Wili, wali na wiyrch po trepach
– klupie do dźwiyrzi – zawarte!
Wraziōł ślyp do dziury…
Pōn Bōcku – ryknōł – cołko izba we wodzie
A Uwe sie z wyndkōm siedzi na kōmodzie
– Cōs robisz Uwe? – Ryby sobie łowie.
– Tyś je klupniynty, mie kapie po gowie
A na to mu Uwe: „Co kōmu dō niego a jymu do kōmu,
Ty pierōński giździe, jo je w swojym dōmu”.
Tekst na podst. wiersza Aleksandra Fredy „Paweł i Gaweł”. Autor przekładu nieznany. W Internecie można znaleźć różne wersje tego wiersza, w których Uwe z Wilim mieszkają w domu, familoku, albo jak poniżej, w willi.


text:
Hauskyjza łaziōła1 za mnōm2 od dugszego3 czasu, ale moja Baba4 niy dała mi jyj5 zrobić we miyszkaniu, bo by mie chyba wyczasła6 ze tym smrodlawym syrym.7 Dopiyro jak żech przijechoł do Teściowyj, co mo8 wiynkszo chałpa,9 znod żech w ni10 tako izba,11 kaj12 żech się mōg postawić miska ze tym syrym. Smrōd bōł z kołżdym13 dniym wiynkszy, ale jak już syr bōł fertich,14 to od niego smak wynagrodziōł nōm te smrodlawe mynki.15 I jak przijechała na besuch16 jedna Ciotka z Wiynkszyc i dała sie w ta hauskyjza, to Teściowa musiała ji17 jōm wyrwać i skludzić do lodōwki,18 bo by nōm całoł zezarła. Tyn smak to je to, yno żeby tego smrodu bōło mani.19 Nawet jak już pojada do dōm, to Teściowa bydzie mogła pedzieć:20 ziyńć pojechoł, smrōd łostoł.
Co potrza?21
500 g biołego syra
trocha soli, pieprzu
garść kminku
2 łeżki22 masła
2 żōłtka
Syr pożgejcie23 w jaki misce, posypcie solōm i kminkym, nakryjcie jakim ryncznikym24 do naczyń i łodstołwcie25 na połra dni w jake miejsce, kaj Wōm niy bydzie zawołdzoł26 tyn smrōd. Jak już bajecie27 widzieć, że już bydzie klajstrowaty28 (4-6 dni), to rozpuśćcie sie na patelni masło, wciepcie29 tam tyn syr i niech się porzōndnie podsmołży30. Potyn wciepcie tam żōłtka, trocha pieprzu- mogecie jeszcze do smaku tyż trocha posolić- trocha to pomiyszejcie i fertich. Wlyjcie31 sie to do jaki miski, niech trocha ochōdnie32 i… smacznego:)
1chodziła
2mną
3dłuższego
4żona
5jej
6wyrzuciła
7serem
8ma
9większy dom
10niej
11pokój
12gdzie
13każdym
14gotowy
15męki
16odwiedziny
17jej
18schować
19mniej
20powiedzieć
21potrzeba
22łyżki
23podziabać
24ręcznikiem
25odstawcie
26przeszkadzał
27będziecie
28kleisty
29wrzućcie
30porządnie podsmaży
31wlejcie
32ostygnie


text:
Biogramy do tomu 3. opracowano i opublikowano w Tygodniku Regionalnym "Korso" w latach 2007-2009.
Włodzimierz Stępień, Andrzej Stokłosa, Czesław Stopiński, Michał Stożek, Stanisław Stój, Józef Strasiński, Jan Józef Straż, Tadeusz Mieczysław Strąk, Stanisław Marcin Strąk, Aleksandra Stroczyńska, Roman Jan Strokoń, Mieczysław Struzik, Marian Strych, Marian Strycharz, Władysław Strycharz, Adela Strzała Janusz Bronisław Strzała, Tadeusz Józef Strzała, Edward Stanisław Strząbała, Jan Roman Strzelczyk, Jerzy Strzelecki, Jan Strzępek, Janusz Strzępka, Józefa Bronisława Strzępka, Eugeniusz Stuligłowa, Piotr Styczeń, bp Jan Styrna, Jerzy Suchanek, Paulina Karolina Suchorzewska, Ignacy Suchorzewski, Franciszek Sudek, Józef Sudek, ks. Andrzej Sudoł, Józef Andrzej Sudoł, Jerzy Surdej, Andrzej Marceli Surowiec, Lucjan Dominik Surowiec, Piotr Surowiec, Zdzisław Swół, Emilian Sypek, Franciszek Syper, Józef Syper, Maria Syper, ks. Stanisław Syper, Joanna Monika Szadkowska, Władysław Szadkowski, Władysław Szady, Jan Szafer, Mieczysław Szafer, Tadeusz Mieczysław Szafer, WŁADYSŁAW SZAFER, Waleria Szalay-Groele, Hipolit Szanecki, Kazimierz Szaniawski, Andrzej Szarmach, Gustaw Szaszkiewicz, Bartłomiej Szczawiński, Wiesław Szczepański, Monika Maria Szczodry, Bolesław Szczurka, Jan Władysław Szczurka, Władysław Szczygieł, ks. Adam Szeglowski, Ludwik Bolesław Szeglowski, Leszek Marian Szelc, Stanisław Szelest, Jan Szetela, Andrzej Szęszoł, Stanisław Tomasz Szęszoł, Janina Szklarska, Ryszard Szkotnicki, Maria Szłapa, Józef Sznajder, Leopold Szobak, Paweł Szoja, ks. Leon Szot, Leszek Szot, Kazimierz Sztuka, Mieczysław Józef Sztuka, Stanisław Sztuka, Bronisław Szumiel, ZBIGNIEW JAN SZURA, ks. Franciszek Szurmiak, ZBYSŁAW SZWAJ, Antoni Szwajkop, Stanisław Szwarc-Bronikowski, Jakub Szygański, Władysława Szymanowska, Włodzimierz Szymanowski, Adam Szymański, Jan Mieczysław Szymański, Mieczysław Szymberski, Tadeusz Lucjan Szymberski, Wiesław Szymczak, Wiesława Szypuła-Krupa, ks. Eugeniusz Szyszka, ks. Jan Szyszka, Kazimierz Ślaski, Stanisław Śledzikowski, Jan Józef Śledziona, Leszek Śledziona, Tadeusz Śledziona, FRANCISZEK ŚLIWA, ks. Paweł Śliwa, Tadeusz Śliwa, Zuzanna Śliwa, Maciej Andrzej Śliwowski, Jan Ślósarek, Anna Ślusarek, ks. Józef Śmietana, Darian Śpiewak, Jan Światkowski, JAN KAZIMIERZ ŚWIATOWIEC, Tadeusz Światowiec, Jan Świąder, Edward Świątek, Tadeusz Świątek, ks. Stanisław Świerczek, Izabella Świerczyńska, Jerzy Świerczyński Paweł Świerczyński, Zbigniew Świerczyński, Jerzy Zygmunt Świerk, Janusz Świętoń, Ryszard Świniuch, Elżbieta Gabriela Świstro, Wincenty Świtalski, Ferdynand Tabeau, Władysław Talaga, Adolf Talarek, Andrzej Talarek, Józef Tancer, Kazimierz Wiesław Tara, Stanisław Taran, Witold Targosz, Marian Tarnawski, TARNOWSCY HERBU LELIWA, Jan (I) Tarnowski, Jan (II) Tarnowski, Jan Amor Tarnowski ("Rzemieński"), JAN BOGDAN TARNOWSKI, Jan Feliks Tarnowski, Jan Feliks Tarnowski ("Szram"), JAN JÓZEF TARNOWSKI ("Chorzelowski"), Rafał Tarnowski, Stanisław (I) Tarnowski, Stanisław (II) Tarnowski, Wojciech Tarnowski, Jerzy Henryk Teisseyre, Jacek Tejchma, ks. Jan Terlaga, Dymitr Thalpalar, dr Thiel, Walter Thormeyer, Andrzej Tiszkowski, Katarzyna Tittinger, Zdzisław Wojciech Tkaczyk, Michał Tobiasz, Helmut Tobolik, Edmund Stanisław Toczek, Janina Toczek, Daniela Józefa Toczyńska, Bożena Augustyna Toczyńska-Hędrzak, Emil Marian Toczyński, Marian Stanisław Toczyński, Piotr Toczyński, Piotr Tomasz Toczyński, Julian Tokarski, Zenon Tokarski, Roman Piotr Tomas, Stefania Tomas, ks. Tomasz, Franciszek Tomaszkiewicz, Ryszard Eugeniusz Tomczak, Andrzej Tomczyk, Tadeusz Jerzy Tomczyk, Wiesław Zbigniew Tomecki, Stanisław Wojciech Tomza, Aleksander Jerzy Tor, Jan Stanisław Torba, Kazimierz Jan Trela, Kazimierz Ryszard Trela, Stanisław Trela, Jakub Trestka, Paszko Trestka, TRESTKOWIE, Henryk Trojanowski, Jan Trojanowski, Karol Trojanowski, Fryderyk Franciszek Trybulec, Zygmunt Trybulec, Stanisław Feliks Trybulski, ks. Stanisław Trzewik, Kazimierz Trznadel, Jadwiga Józefa Trzpis, Jan Trzpis, Stanisław Tuleja, Tomasz Tułacz, Walerian Tumanowicz, Józef Turczynowicz, Marian Władysław Turkowski, Dariusz Turlej, Stanisław Alojzy Turlej, Andrzej Turowicz, Barbara Małgorzata Tutro, Józef Twardzicki, Stanisław Twaróg, Adam Tyburczy, Anna Maria Tychanowicz, Czesław Tychanowicz, Stefania Tychanowicz, Wojciech Tychanowicz, Jerzy Tyksiński, Kazimierz Tylko, Wincenty Tyran, Kazimierz Tyrlik, Jan Tyrowicz, Andrzej Tyszkiewicz, Józef Umiński, JÓZEF JAN UMIŃSKI, Alicja Ungeheuer-Gołąb, Rafał Franciszek Ungiert, Janusz Urbański, Jan Urzędowski, Antoni Uszacki, Władysław Wilhelm Uzar, Mark Verstandig, Małgorzata Jolanta Wacławska, Stefania Wacławska, Józef Wadowski, Stanisław Wadowski, Adam Wagner, ZDZISŁAW LUDWIK WAGNER, Grzegorz Jan Walczak, Henryk Walczak, Franciszek Waliczek, Edmund Stanisław Wałek, Franciszek Daniel Wałek, Henryk Wałek, ks. Józef Franciszek Wałek, Wiesław Zdzisław Wałek, Antoni Wanatowicz, Bolesław Piotr Wanatowicz, Emilia Małgorzata Wanatowicz, Franciszek Jan Wanatowicz, Hipolit Kazimierz Wanatowicz, ks. Jacek Wanatowicz, Józef Bolesław Wanatowicz, LEON WANATOWICZ, Stanisław Wanatowicz, Stanisław Antoni Wanatowicz, Zygmunt Warcholak, Adela Warzecha, Bogusław Roman Warzecha, Daria Ewa Warzecha, Jerzy Adam Warzecha, Andrzej Kazimierz Warzocha, Stanisław Warzocha, Barbara Wasielewska, Artur Wiesław Wasik, Maria Wasil, STANISŁAW WASIL, Urszula Wasiluk, Edward Wasylczyk, ks. Wojciech Karol Waśniowski, Tadeusz Władysław Ważewski, ks. Karol Wąsowicz, Jan Lucjan Wąsowski, Adam Wdowiarz, Barbara Wdowiarz, Michał Wdowiarz, Mieczysław Józef Wdowiarz, Emil Karol Weirich, Mieczysław Władysław Welfe, Wojciech Wereński, Janina Anna Weryńska, Krystyna Anna Weryńska, Maria Weryńska, Maria Aniela Weryńska, Magdalena Weryńska-Zarzecka, Antoni Marian Weryński, Czesław Weryński, Feliks Weryński, Grzegorz Weryński, ks. Henryk Weryński, Jan Piotr Weryński, Józef Weryński, Karol Weryński, Kazimierz Weryński, Ludwik Weryński, Mateusz Weryński, ks. Michał Weryński, Sebastian Weryński, Stanisław Weryński, Tadeusz Weryński, Władysław Weryński, Wojciech Weryński, Wojciech Weryński s. Piotra, Zbigniew Weryński, Maria Karolina Wesołowska, Stanisław Antoni Wesołowski, Janina Węgier, Józef Węgrocki, Szymon Węgrzyn, Zofia Węgrzyn, Aleksander Węgrzynek, Stefan Węgrzynek, Sebastian Węzłowicz, Józef Wiącek, Waldemar Wiącek, Zdzisław Wiącek, Stefania Wiącek-Zakręca, Zbigniew Wicherski, Kazimierz Wichniarz, Jerzy Widawski, Tadeusz Widełka, Andrzej Wieczerzak, Bronisław Wieczerzak, Cezary Wieczorek, Jan Wielgus, Józef Wierzbicki, WIESIOŁOWSCY, FRANCISZEK AMOR WIESIOŁOWSKI, Aniela Wiewióra, Stanisław Więcek, Tadeusz Więcek, Stanisław Wilczek, Barbara Wilczyńska, Andrzej Wilczyński, Kazimierz Piotr Wilczyński, Andrzej Tomasz Wilk, ks. Michał Winiarz, Monika Winiarz, Zbigniew Winnici, Zdzisław Winter, Antoni Wippel, Anna Wśniewska-Małek, Antoni Wiśniewski, Jerzy Jan Wiśniewski, Witold Wiśniewski, Andrzej Władysław Witek, Eugeniusz Witek, Jolanta Apolonia Witek, Kazimierz Witek, ks. Stanisław Witek s. Piotra, KS. STANISŁAW WITEK s. Józefa, Stefan Witek, Tadeusz Antoni Witek, Tadeusz Witek, Władysław Marian Witek, Zbigniew Janusz Witek, August Witkowski, Ludwik Witkowski, Stanisław Włodarczyk, Mieczysław Jan Włoszczyna, Władysław Wodka, Wojciech Aptekarz, Wojciech z Wojnicza, Anna Janina Wojciechowska, Bronisław Wojciechowski, ks. Tadeusz Wojciechowski, Piotr Wojdyga, Kazimierz Tadeusz Wojtanowski, Anna Wojtas, Zdzisław Stanisław Wojtas, ks. Michał Wojtasik, Bogdan Wojtaszek, Ryszard Wolak, Andrzej Wiesław Wolanin, Ryszard Wolanin, Stanisław Wolański, Marian Wolicki, Szczepan Bolesław Woliński, Mikołaj Wolski, Barbara Helena Wołcyrz, Bronisław Wołcyrz, ks. Paweł Wołek, Józef Wołowiec, Tadeusz Wondołowski, Marek Woszczyński, Jan Stanisław Wozowicz, Jan Woźniak, Julian Antoni Woźniak, Lucjan Woźniak, Marek Woźniak, Stanisław Michał Woźniak, Tadeusz Woźniak, Jacek Woźniakowski, Józef Franciszek Wójcik, Józef Wójtowicz, Stanisław Wójtowicz, Stanisław Wrażeń, Andrzej Jerzy Wrona, Hieronim Wrona, Kamila Wrona, Maria Wrona, Antoni Wróbel, Kazimierz Wróblewski, Władysław Wróblewski, Wojciech Wróblewski, Włodzimierz Jan Wyczałek, Walenty Wyczolek, ks. Antoni Wydro, Antoni Marian Wydro, Dorota Małgorzata Wydro, Jan Wydro, Marek Jerzy Wydro, Mateusz Wydro, Władysław Wydro s. Andrzeja, WŁADYSŁAW WYDRO s. Ludwika, Bogusław Andrzej Wyparło, Tadeusz Krzysztof Wywrocki, Franciszek Wyzga, Edward Karol Zachariasz, Władysław Zaczek, Józef Zadaj, Maria Zagórna, Paweł Zagórowski, Matias Zagórski, Michał Mieczysław Zając, Alfons Zajączkowski, Józef Zajączkowski, Janusz Zakręcki, Franciszek Ignacy Zalewski, Stanisław Zalewski, Magdalena Zalotyńska, Marek Zalotyński, Zygmunt Zalotyński, Edward Ryszard Załężny, Stanisław Zaranek, Stanisław Zaręba, Krystian Zarzecki, Mieczysław Zarzecki, Edward Zaskalski, ks. Jan Zaskalski, Józef Władysław Zaskalski, Krystyna Zatońska, Jerzy Zatoński, Maria Anna Zaucha (po mężu Jasińska), ROBERT PAWEŁ ZAWADA, Tadeusz Zawada, Zofia Emilia Zawadzka, Tadeusz Józef Zawadzki, Bartłomiej Zawisza, Zdzisław Zawrzykraj, Janusz Zborowski, Andrzej Marian Zbyszewski, Roman Zdankiewicz, Jakub Zdeb, Bogusław Zegarliński, Jan Zędzianowski, Szymon Zędzianowski, Kamil Antoni Zieliński, Kazimierz Józef Zieliński, Konrad Paweł Zieliński, Tadeusz Zieliński, Zbigniew Zieliński, ABP WOJCIECH ZIEMBA, Stefan Ziembicki, Ryszard Ziemiański, Matylda Ziemska, Jerzy Jan Ziemski, Józef Ziemski, Edmund Zientara, Henryk Zięba, Michał Zięba, Johan Zimmerman, Rudolf Zimmerman, Stanisław Zimny, Czesław Ziobro, Jan Eugeniusz Ziobro, Jan Eugeniusz Ziobroń, Staisław Zioło, Mirosław Ziomek, ks. Jan Złotnicki, Mieczysław Edward Zöllner, Sławomir Zybert, BOGUSŁAW STANISŁAW ZYCHOWICZ, Antoni Zydroń, Jerzy Zydroń, Anna Żaczek, Adam Żala, Ryszarda Żarkowska, Stefan Michał Żarów, Stanisław Żelasko, Marian Józef Żelazko, Stanisław Żmuda, Paweł Żochowski, Zdzisław Maciej Żok, Emilia Żola, Jarosław Sylwester Żola, Kazimierz Żola, Monika Żola, Zbigniew Żola, Emilia Żola-Ślęczek, Zbigniew Ryszard Żółkiewicz, Maria Żukowska-Kuśmierska, Władysław Żurawski, Marian Żurawski, WŁADYSŁAW ŻURAWSKI, Edward Żurek, Józefa Żurek, Stanisław Żurek, Tadeusz Żurowski, Władysław Żurowski, Iwona Elżbieta Żyła, Edward Mieczysław Żyrkowski, Czesław Żywocki.
SUPLEMENT
Andrzej Marian Abłamowicz, Emil Julian Adamczyk, ks. Piotr Adamczyk, Ewa Teresa Aleksiej, Eugeniusz Andrusiewicz, Roman Aleksander Andrusikiewicz, Jadwiga andrychowska-Biegacz, Stanisława Augustyn-Rola, Anna Maria Babula, Władysław Stanisław Bajorek, Jerzy Bar, Krystyna Maria Bar, Maciej Barabasz, Wanda Irena Bargiel, Stanisław Piotr Barnat, ZDZISŁAW BARSZCZEWSKI, Bazyli Bartek, Zdzisław Bartkowicz, Antoni Bartosiński, Karol Batty, ks. Jan Bączyński, Małgorzata Joanna Biesiadecka-Kotarba, Ewa Bisikiewicz, Jan Błachowicz, Józefa Błachowicz, Zofia Błachowicz, Stefan Stanisław Bodziony, Feliks Bogusz, Zdzisław Bogusz, Małgorzata Barbara Boraczyńska, ks. Jerzy Borczewski, Feliks Edward Borodzik, Adam Wojciech Boryczko, Kazimierz Borzęcki, Antoni Bryk, Kazimierz Bryła, Bożena Maria Budaj, Henryk Józef Burak, Salomea Buś, Jan Chlost, Ryszard Chmaj, Tomasz Chmielewski, Daniel Grzegorz Chmielowiec, ks. Wojciech Chochół, Andrzej Chrabąszcz, ks. Stanisław Chudy, Małgorzata Ciejka, Grażyna Ciepiela, Ryszard Ciesielski, ks. Waldemar Ciosek, Teresa Ciszek, ks. Jan Curyłło, Kazimierz Cygan, Przemysław Konrad Cynkier, Antoni Czajka, Władysław Czaplicki, Alojzy Czelusta, Teresa Irena Czelusta, ks. Józef Roch Czerski, Kazimierz Czerwiński, Bartosz Jacek Ćwik, Jacek Krzysztof Danel, Władysław Jan Danel, Zbigniew Władysław Danel, Stanisław Dernoga, Błażej Dłubaczewski, Tadeusz Domaszewski, Zygmunt Dowgird, Stanisław Drożdżowski, Wiesław Drożdżowski, Jan Duszkiewicz, Dariusz Jan Dyło, Jolanta Maria Dziaduła, Wiesław Andrzej Dziedzicki, Irene Eber, Edward Eski, Maksymilian Fiałkowski,Jan Figas, JAN FIGWER, JÓZEF JACEK FIGWER, Krystyna Agnieszka Florek, Kazimierz Forczek, Tadeusz Adam Franaszczuk, Stanisław Antoni Frask, Józef Furdyna, Mirosław Furdyna, ks. Józef Gacek, Zbigniew Gajek, ALEKSANDER LUCJAN GANCARZ, Jan Gancarz s. Andrzeja, Jan Gancarz s. Adama, Ewa Garncarz, Józefa Gawlik, Roman Gąsior, Małgorzata Natalia Gąsiorek-Pawłowska, Piotr Gąsowski, Joanna Marta Gładyszewska, Katarzyna Golba, ks. Sebastian Gołuski, Adolf Górski, Stanisław Górski, ks. Czesław Gracz, Kazimierz Graczyński, Edward Zbigniew Graniczka, ks. Tadeusz Władysław Graniczka, Barbara Krystyna Grzech, ks. Stanisław Gudz, Tadeusz Gumowski, Władysław Józef Gurdak, Wincenty Gutowski, Leszek Gwóźdź, ks. Janusz Michał Halik, Izydor Haładej, ks. Antoni Hałas, Zbigniew Robert Hariasz, Kazimierz Karol Hemerling, Józef Herski, Anna Hędrzak, Jakub Horowic, Jan Hudy, Henryk Hyla, Andrzej Indyk, Maria Indyk, Tadeusz Kazimierz Indyk, Alojzy Jan Jahl, Henryka Jamrugiewicz, Leon Wojciech Jamrugiewicz, Jan od Jezusa i Maryi, Franciszek Janas, ks. Józef Janeczek, Maria Bronisława Jarmoluk, Janina Jarosz, Janusz Jaskółka, Emilia Jemioło, Andrzej Adam Kałuski, Andrzej Tadeusz Kałuża, Józef Kamiennik, Krystyna Kamińska, Irena Kamuda, Tadeusz Kamuda, Tomasz Kamuda, Antoni Kania, Zofia Kania, Fryderyk Kapinos, Jan Kapinos, Kazimierz Kapinos, Halina Kardyś, Tomasz Karpiński, Bolesław Grzegorz Karwat, Kazimierz Karwowski, Franciszek Kądziołka, Dorota Kieraś-Jędrychowska, Edward Kieżel, Anna Ludwika Klecha, Klemens z Mielca, Helena Klingenberg, ks. Janusz Andrzej Kłęczek, Bożena Maria Kochanowska, ks. Dominik Kolasiński, Władysław Mieczysław Kolasiński, Stanisław Zbigniew Konieczny, Ryszard Korpanty, Jan Koszelski, Robert Kośla, ks. Eugeniusz Kowalczyk, Zbigniew Kazimierz Kowalik, Roman Kowalski, Józef Michał Kowieski, Kazimierz Kozik, Janusz Kozioł, Władysław Kozłowski, Pinkas Kranz, Jan Krempa, Konstanty Krępa, Ferdynand Kriegseisen, Wojciech Kruk, Jakub Krzak, Stanisław Kubala, ks. Janusz Kukułka, Adam Edward Kula, Zbigniew Jerzy Kuraś, Michał Kurdziel, Piotr Jan Kurdziel, Andrzej Stanisław Kustra, Krystyna Kuśnierz, Bolesław Józef Kwaśniewski, ks. Karol Kwaśniewski, Mieczysław Kwaśniewski, Leszek Stefan Kwiatkowski, ks. Bogdan Stanisław Kwiecień, ks. Feliks Kwilas, Elżbieta Bogumiła Lejko, Antoni Lenartowicz, Alfred Lenica, STANISŁAW MARIAN LESZCZYCKI, Józef Jan Leśniak, Eugeniusz Leyko, Maria Janina Liwo, Mieczysław Tadeusz Liwo, BOŻENA BEATA LUBLIŃSKA-KASPRZAK, Zenon Łakomy, Zbigniew Łojczyk, Grażyna Anna Łuczak-Stala, ks. Stanisław Maciąg, Rafał Jan Malczyński, Zbigniew Gwidon Maniecki, ks. Andrzej Mikiewicz, Adam Stanisław Młodziankowski, Dorota Momola, Jan Mroczek, Emilia Naprawa-Łyczak, Wacław Nelec, Leszek Niemczuk, Władysław Niemczuk, Heinz Oswald, Marek Witold Pająk, ks. Jan Bogusław Pająk, Jan Piątek, Beata Lucyna Piotrowska, ks. Janusz Pociask, Barbara Zuzanna Podłaszczyk, Wacław Pokrywka, Kazimiera Potocka, Tadeusz Maciej Puka, ks. Andrzej Rams, Patrycja Dominika Rataj, Stanisław Ratusiński s. Mariana, Stanisław Ratusiński s. Jana, Kazimiera Redlińska-Stachowicz, Małgorzata Rojkowicz, Adam Romaniszyn, Janusz Rucki, ks. Stanisław Ryniewicz, Zbigniew Rzeźnik, Andrzej Rżany, Andrzej Saj, Wiktor Sarama, Wiesław Józef Siedlęczka, Stanisław Sikora, Michał Skarbiński, Radosław Skiba, Józef Skoczek, Andrzej Jan Skowron, Ryszard Skutnik, ks. Jan Słomba, Wiesław Sylwester Smaczny, Jan Soboń, Antoni Sowul, Marian Stala, Sylweriusz Witalis Stanczykiewicz, Stanisław Władysław Starzyk, Michał Stażek, Andrzej Korczykowski, Jan Madej, Xawery Rey, Jan Żędzianowski, Zygmunt Marian Żędzianowski.


text:
– Co jo se moga winszować? Zieberka dymfowane w kwaśnyj kapuście…
Do tego żgane ziymioki i coś do picio…
– Nastrojcie mi zociyrki… Rod tyż jym kloski na parze z kompotym z
jagod… Jak mi to przyniesiecie – to mie fest ugościcie!
– Dziołszko, wiysz mom smak na łowiyżio rolada, tarte kloski i modro
kapusta. I jak byś to jeszcze poloła zołzom z gynsiny – mosz u mie
dziubek…
– Mocie coś na gibko? Może grzone ziymioki z kiszkom,
abo grzone winerki z zymłom i zymftym…
– Wonio mi tu kartoflonkom na bobkowym listku… Dejcie pełny talyrz,
niy żałyjcie…Na drugi siup prziniyście pogańskich krup z wyndzonkom i
boczkiym.
Z kalyndorza KWK „ZIEMOWIT” spisoł Hanys
Łaziska Górne 7 lipca 2006
Kuchnia ślonsko – bez lato (kuchnia śląska latem)
Momy lato, kwitnom i woniajom lipy, niydowno łokwitły akacje.
Kiedyś somsiod Sładek urzinoł nom asta ze lipy, i z tej asty łobierało sie kwiotki, kiere suszyło sie na tyj. Idzie tysz nazbiyrać dziurawca, abo feferminice i nasuszyć sie na zima. Mom feferminica na łogrodku to sie urwia pora prontkow i zaleja we zbonku wrawom wodom, i mom co pić na tyn wor (30 st. C). Taki tyj idzie pić gorki, zimny, słotki, abo bez cukru jak ta kto woli.
Chciołech zaczonć od jodła, a wyszło łod picio, bo tysz przi takich hycach bardzij chce sie pić niż jeść.
Z domu pamiyntom, jak mama nazbiyrała jagod we lesie, to potym warzyła kluski na parze i na łobiod mieli my kluski na parze z jagodami.
Nelka warzy kluski na parze dość czynsto i jymy je z cukrym i z masłym.
Szwagier Józek zaś jodoł kluski na parze polote żodkim pudingym.
Na łogrodku momy świyrzo gymiza, marekwia, blumkol, oberiba, koperek, szałot i to wszystko tysz sie szykuje do jodła. Ajntopf z gymizy to tysz dobre jodło, kiere styknie na cołki łobiod.
Zacznymy od zupy ze oberiby, gynsto zupa ze zasmoszkom do tego sznita chleba suchego, abo z masłym i już człowiek je pojedzony.
Nastympny łobiod gymizyzupa, młode kartofle ze koperkiym, abo sznitlokym, ku tymu ciaperkapusta (młodo kapusta je tako zowcito (wodnito) że trza do nij dać zasmoszka, abo posztamfowane kartofle do tego karminadle, abo warzone żeberka, pieczyń świńsko, abo łowiynzio, kotlety, abo co tam komu smakuje. Dzisioj u masarza idzie wybrać na co kto mo smak. Zamias ciaperkapusty dobro tysz je na te hyca mizeria, idzie przipiyc na maśle blumkol, idzie pokroć tomaty ze siekanom cebulom, abo ze zielonom cebulom (szczypior), abo ze sznytlokym.
Tera som modne surowki, idzie je zrobić ze młodej kapusty, kapusty pekińskiej, zielonego szałotu ańfachowego, abo lodowego, ozdobnego, abo jaki tam jeszcze wyrośnie, do tego trza potrzić marekwia, pokroć na małe konski radiski i dodać prziprawy. Mie tysz bardzo smakujom sznitbołny, polote masłym rostopionym.
Gymiza idzie tysz jeść na śniodanie, abo na wieczerzo. Tomaty idzie pokroć na chlyb z masłym, abo ze szpyrkom, posuć siekanom cebulom, abo sznytlokiym i już jymy. Ze tomatow mogymy tyż zrobić roztomańte sałatki, z tomatami możno tysz zrobić smarzonka, najprzod przipiekomy na tłuszczu pokrote tomaty, potym dodowomy do tego jajca i miyszomy asz smarzonka je gotowo, ło tym że trza jom posolić to kożdy przeca wiy.
Smarzonka idzie tysz zrobić z grzibami, liszki (kurki), abo maśloki, naprzod przipiekomy grziby, a potym dodowomy jajca i prziprawy.
Żeby babka miała swoje tomaty na zegrodce, dziadek musioł zrobić extra fribet, na flance tomatow, szałotu i tak dali, niy chciało mu sie, buczoł, buczoł, ale pozbiyroł deski, stare fligle z łokiyn i wyszykowoł piykny fribet.
A tomaty sioła jusz bez zima, do krzinki kiero stoła na fynsterbrecie, potym flancowała je do fribetu, abo na grzondka. .
Jak godomy o surowkach to mi sie spomniało, ze kiedyś jadło sie surowo oberiba prosto z grzondki, stykło jom łostrugać scyzorykiym, abo łogryść zymbami, marekwia tak samo, stykło łopłokać, oszkyrtać nożykiym, ziorka zielonego groszku szło zjeść zaro na łogrodku abo na polu.
Bioły syr ze sznytlokym i radiskami, abo z cukrym tysz może być na śniodanie jak i na wieczerzo.
Krzysztof Gilecki


text:
Ta zygrōdka[1] łod[2] Teściowyj to mie jakosik tak inspiruje, że aż sōm[3] sie dziwia. Już łod wiosny korciōła mie czerwōno ćwikla[4]. Moja Baba niy lubi warzōnyj,[5] ale pedziała, że surowo moge zjejś.[6] Kedyjś[7] my prōbowali i bōła[8] richtig[9] dobro. Do zołzy[10] dołech[11] borōwki amerykańskie, a do samego szałołtu chciołech dać pozimki,[12] ale łoblecioł[13] żech całe pole […]
Miesiąc: Lipiec 2015
Szokoladowy biszkopt ze czornymi jagōdkōma (Czekoladowy biszkopt z czarną porzeczką)
[1]Lubia sie pomaszkycić,[2] ale niy lubia, kedy[3] ciasto abo jaki deser je za słodki. Nojlepi, keby[4] sie połōnczōło w nim słodke i kwaśne, bo bez tyn kōntrast czowiek lepi czuje wszyske smaki. I jak łostatnio na zygrōdce[5] u Teściowyj jołd[6] żech sie te czorne jagōdki, to mie tak prziszła chyńć[7] na take ciasto: Co potrza? […]
Hauskyjza (Śląski ser smażony)
Hauskyjza łaziōła1 za mnōm2 od dugszego3 czasu, ale moja Baba4 niy dała mi jyj5 zrobić we miyszkaniu, bo by mie chyba wyczasła6 ze tym smrodlawym syrym.7 Dopiyro jak żech przijechoł do Teściowyj, co mo8 wiynkszo chałpa,9 znod żech w ni10 tako izba,11 kaj12 żech się mōg postawić miska ze tym syrym. Smrōd bōł z kołżdym13 […]
Ōłberiba trefiōła kōnsek wōsztu (Kalarepka duszona z warzywami i kiełbaską)
Jak czowiek1 przijedzie do Teściowyj, co mo srogi łogrōdek2 i do tego jeszcze połno3 w nim gryfnych4 warzyw, to pomysły aż same cisnōm5 sie do gorka.6 Ołberiba7 moł8 fajno niy yno9 nazwa, ale i bardzo dobry smak. Jak żech jeszcze łobejrzoł10 zdrzała11 cukinia, to przepis bōł12 we mojim łebie13 już prawie fertich.14 Co potrza? 2 […]
Pomidorowo na hica (Gazpacho ;) )
Jak już termōmetr sie zbliżo do 30 stopni, to idzie pedzieć,[1] że je hic, a co dopiyro, jak ta czerwono abo niybiesko kryska[2] idzie sie jeszcze barzi[3] w gōra. O gorkim jołdle[4] idzie zapōmnieć, ale tako chōdno[5] zupa je jak skok do morza po smażyniu sie na plaży. Robi sie jōm[6] gipko[7], ale nojlepi sie […]
Kyjksy (Ciasteczka maślane)
Jak żech już wciep[1] sam mirbetajg,[2] to terozki[3] prziszła kolyj na kyjksy. Moja Muter robi je bez[4] maszynka do miysa[5] (w tych starych je takoł[6] nakładka), ale joł[7] taki niy mioł[8] i żech sie je pokuloł nudelkulōm.[9] Przepis podstawowy to je jedno, ale potyn idzie sie zrobić roztomajte[10] wersje. Idzie dać arōmat waniliowy (abo cuker […]


text:
Pierszô kaszëbskô òperacjowô systema
7 czerwińc tegò rokù stôł sã przełomòwim datumã w kaszëbsczi infòrmatice. Spëtôta sã gwës dlôcze to? A dlôte, że w wczora je wëszłô pierszô òficjalnô linuksowô distribùcëjô (kubuntu 7.10 – w swòji pierszi wersëji alfa, kùncowé wëdanié bãdze w rujanie), jakô dôwô ju mòżnotã wëbierkù kaszëbsczégò jãzëka, jakno domëslnegò jãzëka systemë, zwëczajno z lëstë. Bez to mòżemë ju pisac ò tim, że mómë pierszą kaszëbską òperacjową systemã, bò nié le blós klawiatura dôwô mòżnota pisaniô pò kaszëbskù, le téż samô systema je ju w dzélu skaszëbionô.


text:
Montag, 22. November 2010
Rezolucija k namjetowanemu přepołoženju Instituta za sorabistiku w mjenje studentow sorabistiki a studentskeho towarstwa Sorabija w Lipsku
Dnja 20. septembra wozjewichu so poziciske papjery dźěłowych skupin Załožby za serbski lud. Z njemałym překwapjenjom namakachmy w papjerje skupiny 5 „Muzeje a wědomosć“ tež stejnišćo, kotrež so zaběra z přichodom našeho Instituta za sorabistiku, instituta Lipšćanskeje uniwersity.
Hačrunjež rjekny rěčnica jědnaćewosoboweje skupiny (z toho jenož jedna Serbowka a ani jedyn sorabist resp. zastupjer Filologiskeje fakulty z Lipska), knjeni Katja Margarethe Miethowa, k tomu dnja 20. oktobra na zjawnym posedźenju w Němcach dosć zajimawje: „Poprawom njeběše naš nadawk, něšto wo sorabistice napisać“, čujemy so jako studenća sorabistiki winowaći, stejnišćo dźěłoweje skupiny komentować. Wěmy tola, zo padny tutón namjet pola Ministerstwa za wědomosć a wuměłstwo na płódnu pódu , a tukamy na to, zo so mjeztym hižo rozsudy přihotuja abo tworja, kotrež móža na kóncu samo k dospołnemu wotstronjenju serbskorěčneje uniwersitneje sorabistiki a z tym k wusaknjenju žórła serbskich wučerjow dowjesć.
Lipšćanscy studenća sorabistiki a čłonojo Sorabije raznje wotpokazuja namjet dźěłoweje skupiny, Institut za sorabistiku do Drježdźan přepołožić a tam na kajkežkuli wašnje ze slawistiku hromadźe ze Serbskim institutom, biblioteku a kulturnym archiwom zjednoćić abo jej při- resp. podrjadować. Slěduja argumenty:
1. W prěnim a druhim wotrězku dypka 6. rozprawy argumentuje dźěłowa skupina Muzeje a wědomosć, zo by w Drježdźanach bliskosć k słowjanskemu rěčnemu rumej a druhim serbskim a słowjanskim institutam kaž na př. k Praskej Karlowej uniwersiće přihódna a spomóžna była.
Jako prěnje ma so rjec, zo je Drježdźanska uniwersita techniska uniwersita. Spektrum duchownych wědomosćow je tam wobmjezowany a wone same maja so ćežko, štož wobkrućeja nazhonjenja serbskich studentow, kiž w Drježdźanach studuja. Byrnjež Drježdźany čisće geografisce bliže k Łužicy a Praze leželi, znajemy tola dźensa - w globalizowanym a lochko přistupnym swěće - awta, lětadła a ćahi. Moderne komunikaciske srědki wučinjeja, zo tute 100 kilometrow z Lipska do Drježdźan žadyn problem njejsu.
Ma so tohorunja na to pokazać, zo Lipšćanskim docentam pozdatna geografiska zdalenosć do Prahi a samo do Gdańska njewadźi. Institut za sorabistiku bu mj. dr. přez junioroweho profesora Tomasza Derlatku jako přednošowarja wjacekróć na wědomostnych zarjadowanjach w Praze (na př. slawistiska konferenca w oktobrje 2009, dwaj sorabistiskej přednoškaj w aprylu 2010) a w Gdańsku (10-dnjowski wědomostny pobyt w ramiku wuměny docentow w juniju 2010) zastupjeny. W januarje 2010 přebywaše dr. habil. Petr Kaleta z Instituta wuchodoeuropskich a slawistiskich studijow z Prahi w Lipsku w ramiku wuměny wučerjow Erasmus-programa „teacher mobility“. Klětu w juniju ma so podpisać dalše zrěčenje wo sobudźěle a wuměnje studentow a docentow mjez Praskej slawistiku a Institutom za sorabistiku, kooperacija předwidźi prawidłowne dźěłowe zetkanja a konferency. Hižo jako prěni płód tutoho zhromadneho dźěła wotměwa so w aktualnym semestrje kombinowany kurs hornjoserbskeje rěče a literatury w Praze, kotryž nawjedujetaj dr. habil. Timo Meškank a juniorowy profesor Tomasz Derlatka z Lipska. Institut za sorabistiku je wyše toho sobuorganizator sorabistiskeje konferency we Waršawje, kotraž so wotměje w měrcu 2011. Lipšćanska uniwersita a runje tak Institut za sorabistiku matej dołhu slawistisku tradiciju a styki ze šěrokim spektrumom slawistiskich zarjadnišćow w Pólskej, Čěskej a w druhich słowjanskich krajach.
Tuchwilu přihotuje so samocyle nowy studijny směr: serbsko-kašubski tak mjenowany „dualowy masterowy studij“, kotryž ma so přewjesć w kooperaciji z Gdańskej uniwersitu. Pismo, kotrež našu zhromadnu wolu za tajku initiatiwu formuluje a wuměnu studentow, docentow a kooperaciju předwidźi, bu 28.05.2010 w přitomnosći dekanow Filologiskeju fakultow w Gdańsku podpisane. Hižo w měrcu 2010 podpisa so mjez Institutom za sorabistiku a Kašubskim institutom w Gdańsku podobne kooperaciske zrěčenje. W zwisku z tym přednošowaštaj T. Derlatka a L. Jocz před Gdańskimi filologami wo problemach serbskeje literatury a rěče. W měrcu 2011 přewjedźe so w Gdańsku na slawistice prěni raz za studentow wšěch směrow wotewrjeny štyritydźenski kurs hornjoserbšćiny. Wón ma w přichodźe być integralny dźěl serbsko-kašubskeho dualoweho mastera. Wšě horjeka mjenowane a dalše planowane prócowanja bychu so w padźe přepołoženja instituta do Drježdźan njejapce přetorhnyli a z wulkej prawdźepodobnosću wjaznyli.
2. W druhim wotrězku dypka 6. rozprawy pokazuje skupina Muzeje a wědomosć tež na bliskosć Drježdźan k serbskemu rěčnemu rumej.
Byrnjež so tež w tutym padźe geografiska bliskosć zaprěć njedała, dwělujemy pak na woprawdźitej bliskosći k serbskej rěči. Wučba sorabistiki, kotraž so nětko kompletnje w hornjo- a delnjoserbskej rěči přewjedźe, by była w Drježdźanach přewažnje w němskej rěči dla zhromadnych wučbnych zarjadowanjow z druhimi, we wulkej měrje jenož němskorěčnymi studentami slawistiki. Hladajo na dźensnišu finančnu situaciju we wědomosći njebudźe drje so za dwójne zarjadowanja za Serbow a Němcow płaćić, hdyž móhli Serbja tola runje tak na wotpowědne němskorěčne čitanja a seminary chodźić. Na kóncu by w najhóršim padźe jenož hišće rěčna praksa w serbšćinje wostała. Zo budźe serbšćina tež w Drježdźanach zwonka wučby wobchadna rěč, je ze samsnych přičin dwělomne. Lipsk ma w tutym nastupanju skoro paradiziske poměry: Wšitcy sobudźěłaćerjo Lipšćanskeho Instituta za sorabistiku wobknježa běžnje hornjo- a/abo delnjoserbšćinu a nałožuja serbšćinu tež zwonka wučby jako wobchadnu rěč. Tež nowi studenća, kiž njejsu maćernorěčni Serbja, so w tajkej atmosferje spěšnje na serbšćinu jako wobchadnu rěč zwuča a ju nałožuja. My chcemy dale uniwersitnu wučbu a uniwersitne žiwjenje w serbskej rěči, a to so nam jenož w Lipsku garantuje.
3. Za alarmowacy signal mamy tež wuprajenje dźěłoweje skupiny, zo wědomostne publikacije w serbskej rěči njejsu dosahace (dypk 7, posledni wotrězk).
Runje tutón argument ma so jako direktny argument abo samo nadběh přećiwo Lipskej zrozumić, wšako widźimy we tym wěste wothódnoćenje prócowanjow Instituta za sorabistiku, swoje publikacije (nimo w druhich słowjanskich rěčach) přewažnje w hornjo- a delnjoserbskej rěči wozjewjeć (hlej „Sor@pis“). Na tute wašnje Institut za sorabistiku a jeho sobudźěłaćerjo serbsku rěč na wědomostnym polu direktnje spěchuja a wuwiwaja. Kóždežkuli skrótšenja w tutym wobłuku bychu awtomatisce k wochudnjenju serbšćiny a zmjeńšenju serbskeho rěčneho ruma dowjedli .
4. Dalši dypk našeje argumentacije je prašenje za zrěčenjom z Braniborskej nastupajo financowanje połojcy městna za wučerja delnjoserbšćiny. Tute zrěčenje je tuchwilu na Lipsk wjazane a wobsteji tuž woprawnjeny strach, zo Braniborska tute městno a z nim zwjazane kubłanje delnjoserbskeho wučerskeho dorosta prosće k sebi do kraja přepołoži. Tajke šćěpjenje hornjo- a delnjoserbšćiny a rozdwojenje delnjoserbskich a hornjoserbskich studentow njemóže w žanym padźe spomóžne być.
Tuž žadamy sej wobchowanje Instituta za sorabistiku na Lipšćanskej uniwersiće. Dale žadamy sej zapřijeće potrjechenych sobudźěłaćerjow a studentow Instituta za sorabistiku kaž tež zamołwitych gremijow Filologiskeje fakulty a wjednistwa Lipšćanskeje uniwersity do wšěch nětčišich a tež přichodnych diskusijow nastupajo přichod našeho instituta.
Montag, 26. Oktober 2009
Zaso jónu žurnalist
Dołho wjace njejsym chwile měł, něšto do tuteho bloga napisać.
Dźensa pak běše nowinarska konferenca w Berlinje, hdźež chcyše knjeni Merkelowa poprawom nowe němske knježerstwo woswjećić. Nižozemski žurnalist Rob Savelberg pak dobru naladu tróšku kazyše, jako so wopraša, kak móže so knjez Schäuble jako finančny minister powołać, zamołwity za pjenjezy cyłeje Němskeje, wšako je hižo raz na 100.000 hriwnow "zabył", kotryž jemu knjez Schreiber w zwisku z handlowanjom z brónjemi jako wobtykowanski pjenjez přepoda. Nó haj, cyłu situaciju inkluziwnje reakcije knjeni Merkelowej móžeće sej tu wobhladać:
http://www.youtube.com/watch?v=XaWE8K2nRVs
Knjeni Merkelowa je po wšěm zdaću zabyła, što w decembru 1999 w nowinje FAZ w zwisku z wobtykowanskim skandalom w CDU pod titulom "Die von Helmut Kohl eingeräumten Vorgänge haben der Partei Schaden zugefügt" pisaše: "Die Partei muss (…) sich zutrauen, in Zukunft auch ohne ihr altes Schlachtross (…) den Kampf mit dem politischen Gegner aufzunehmen" A njepłaćeše to tež za knjeza Schäubla?
A tak so žurnalist Savelberg dźiwa: "Wenn er dem Bundestag die Annahme und Weitergabe von 100.000 D-Mark Schwarzgeld verschweigt, dann muss man doch seine Ernennung zum Finanzminister hinterfragen dürfen".
A nětko so prašam, što dyrbimy wo němskim nowinarstwje a swobody žurnalizma w Němskej a wo němskich žurnalistach myslić, zo dyrbi runje wukrajny žurnalist tajke prašenje stajić.
Mittwoch, 17. Dezember 2008
Zmužity žurnalist
Mjeztym wšak je mjeno zmužiteho žurnalista znate - Muntadhar al-Zaid. Mjeztym zo mnozy druzy žurnalisća oficialne łžě rozšěrjeja, je al-Zaid tajke něšto kaž charakter pokazał. To je jemu wjacore złamane rjebła a nutřkowne zranjenja přinjesło, a k tomu skerje dwě lěće jatby, ale tež připóznaće a přichilenosć po cyłym swěće. Hižo su tysacy za njeho demonstrowali!
Tule je krótki film wo podawku widźeć: http://www.youtube.com/watch?v=Km3cfoZ3dmw
Mjeztym dawa w syći samo hru k podawkej! Jako Zjednoćene staty Irak nadpadnychu, mjenowachu wójnsku strategiju "shock and awe" – stróžele a strach. Nowa hra w syći rěka „Sock and awe“. Hodźi so wo tym diskutować, hač so mjetanje z črijemi jako srědk politiskeho rozestajenja hodźi (hladajo na wojersku přemóc Ameriki drje ničo druhe njezbywa), ale štóž by radlubje jónu sam z črijom na Busha mjetał, ma tule składnosć: http://www.sockandawe.com/.
Montag, 15. September 2008
Štó je wina?
Njedawno běše tomu sydom lět, zo zalećachu w New Yorku a we Washingtonje lětadła do twarjenjow swětoweho wikowanskeho centruma a zakitowanskeho ministerstwa Zjednoćenych statow Ameriki. Něhdźe třitysac ludźi zahiny při tym, a wot tuteho dnja, tak so praji, je swět hinaši.
Jara so dźiwach, jako ameriska zwjazkowa policija hižo krótko po tym kompletnu lisćinu pozdatnych skućićelow wozjewi - wšo młodźi mužojo z arabskeho ruma. Pozdźišo smědźachmy ze zadźiwanjom zhonić, zo běchu tući mužojo pječa na małych, jara małych lětadłach lećeć zwučowali, a praji so, ze špatnymi wuslědkami. Kak su tući mužojo potom zamóhli, te wulke Boing-lětadła tak dokładnje do cila dolećeć? Pječa su te lětadła z nožemi do swojich rukow dóstali, tajkimi nožemi, z kotrymiž so přestrěncy rězaja. To su dyrbjeli jara mócne nože być, zo sahachu hač dele na zemju a tam tomu zadźěwachu, zo so wojerske lětadła na puć k pohladnym lětadłam podaja. W rozdrjebjenych rozpadankach w New Yorku njeběše, kaž wohnjowi wobornicy rozprawjachu, ani wjace tastatura telefona cyła wostała. Kotry a kajki dźiw, zo namakachu pućowanski pas jedneho ze pozdatnych skućićelow we wupalenych rozpadankach! Je na zemi woprawdźe jeničkeho čłowjeka z inteligencu znajmjeńša wuschnyteho chlěbuška, kiž do tuteje bajki wěri?
A tak to dale a dale dźe. Spodźiwne twjerdźenja, wočowidne łžě, potłóćene dopokazy, a to wšo, zo by so knježerstwowa zapřisahanska teorija podpěrała, po kotrejž su 19 młodźi mužojo z afghanskeje prózdnjency wulězli, zo bychu tutón hrózbny atentat skućili. A masowe medije su kaž „runješaltowani“ a tutu zapřisahansku teoriju znowa a znowa rozšěrjerja.
Ně, ja do toho njewěrju. Nichtón njemóže abo nochce prajić, kak a što je so woprawdźe stało. Ja pak wo tym přeswědčeny sym, zo tući 19 muži, jeli atentat woprawdźe skućili su, sylnu podpěru a nawod ze kruhow ameriskich tajnych słužbow měli su.
Tutón atentat so přederje do hižo do toho wobstejacych planow ameriskich prawicarskich kruhow hodźał je, kotřiž su wšak potom tež hnydom skutkowali – na jednym boku so zesylnjace represije w nutřkownym kraju (wótriše zakonje a nowe ministerstwo za krajnu wěstotu – „homeland security“), a na druhim boku planowanej wójnje přećiwo Afghanistanej a Irakej. Sće poprawom wědźeli, zo ta komisija, kotraž přepytowaše "zwonkamandźelstwowy" poćah mjez knjezom Clintonom a Moniku Lewinskej, wjace pjenjezow k dispoziciji měješe hač komisija, kotraž přepytowaše atentaty 11. septembra? To sej hłowu drapaš a so prašeš, hač Američenjo wobłudnili njejsu.
Pola jednym z mojich přebywanjow w Americe w poslednich lětach policija moju taksu kontrolowaše, a taksijowy šofer mi po tym rjekny: „The terrorists messed up our life“. Hm, ja sebi myslach, njeby so dyrbjało lěpje rjec: „The government used the terrorist’s attack to mess up our life?“
Móžu tu jenož doporučić, zo so njech kóždy sam dokładnišo wo wšěm wobhoni, štož tute atentaty nastupa. Internet je połny informacijow! Njedawno wozjewi so na přikład slědowacy nastawk: http://www.heise.de/tp/r4/artikel/28/28690/1.html Awtor nastawka je dołhe lěta za nowinu TAZ dźełał a je so jara wobšěrnje z problematiku 11. septembra 2001 zaběrał - tak wuda tež dwě knize! Abo wobhladajće sebi jónu film „Loose change“, za to trjebaće jenož ličak a spěšny zwisk do syće. http://video.google.de/videoplay?docid=-7859909765349743827
Potajkim, njebojće so, ale pytajće za wěrnosću zwonka oficialnych łžow a njewěrnosćow!
Montag, 19. Mai 2008
Politikarjo a pjenjezy
W poslednich dnjach je zadźerženje knjeza Norberta Hansena mnoho roznjemdrjenych reakcijow mjez politikarjemi a funkcionarami dźěłarnistwow wubudźiło. Što bě so stało? Knjez Hansen běše poprawom předsyda dźěłarnistwa železnicarjow Transnet, a jako tajki ma wězo zajimy sobustawow swojeho dźěłarnistwa zastupować. W jednanjach wo priwatizaciji železnicy pak přihłosowa hniłemu kompromisej, kiž woznamjenja započatk rozkusowanja a rozdźělenja koncerna „Deutsche Bahn“ na priwatnikow. A hlej, bjezposrědnje po tym wozjewi, zo póńdźe do koncernoweje centrale železnicy - lukratiwny a „tučny“ póstn jako judašowa mzda za swoje zadźerženje.
To wšak njeje jenički abo prěni tajki pad. Hižo husto dóstawachu politikarjo abo funkcionarojo naraz derje zapłaćene městna w priwatnym hospodarstwje, po tym zo su pomhali, wěste rozsudy přesadźić.
Dopominam so hišće na rozhorjenosć swojeho bratra, kiž před lětami pola Telekom dźěłaše. Tehdyši póstowy minister Schwarz-Schilling (CDU) běše docpěł, zo smědźachu nimo Telekom tež priwatne telefonowe firmy skutkować. Ze swojej priwatnej firmu „Dr. Schwarz-Schilling & Partner GmbH“ wón potom za dobre feńki priwatne telefonowe firmy podpěraše. Nimo toho so knjez Schwarz-Schilling wo to postara, zo mamy dźensa w Němskej hustu syć priwatnych telewizijnych sćelakow. A hlej – swoja firma měješe wuske pjenježne zwiski z Leo-Kirch-koncernom (Sat.1, ProSieben, Kabel1, DSF, N24), kotrehož wulki čas móžeše so hakle započinać, po tym zo běše so Schwarz-Schilling wo to postarał, zo so do wulkeho dźěla němskich domjacnosćow kable za telewiziju połožichu. Wulki podźěl na składowaju kablow měješe firma "Projektgesellschaft für Kabel-Kommunikation mbH" (PKK) we Wiesbadenje. A nětko hódajće raz, ŠTÓ běše lěta dołho wusko z tutej firmu splećeny....
Nó haj, a našeho bywšeho kancler Schrödera (SPD) mytowachu z tučnej poziciju pola ruskeho koncera „Gazprom“, po tym zu běše wón twar płunowoda mjez Ruskej a Němskej přez Baltiske morjo z Putinom wujednał (hačrunjež tón rozsud za twar płunowoda zasadnje za dobry mam).
Dalši přikład mam za bóle zahubny. Jedna so wo bywšeho ministra za nutřkowne naležnosće, knjeza Otta Šilyja (SPD). Knjez Šily namjetowaše w lěće 2005, zo so elektroniski pućowanski pas zawjedźe, hačrunjež mnoho ekspertow warnowaše, zo ta technika chětro njewěsta je. A nětko hódajće raz – prawje! Knjez Šily je sobustaw dohladowarskeje rady (Aufsichtsrat) firmy SAFE ID Solutions AG, kotraž nastroje a computerowe programy za elektroniske pasy produkuje. Njetrjebawši rjec, zo běše tak mjenowany ePass jedyn z najlubšich projektow tehdyšeho nutřkowneho ministra. Firmje SAFE ID podpěra ministra wězo pomhaše – wona mjeztym we wjace hač 25 krajach skutkuje.
W lěće 2006 wjednistwo bajerskeje firmy byometric systems AG knjezej Šilyjej poziciju we wjednistwje da. Šef firmy chwali knjeza Šilyja, dokelž běše so tón hižo někotre tydźenje po atentatach 11. septembra 2001 za biometriske naprawy zasadźił. A firma byometric systems je za tajku naprawu specializowana – wuměrjenje irisy čłowjeskeho wóčka - a dodawaše techniku za pilotowy projekt na lětanišću w Frankfurće nad Mohanom. Nadawk za projekt je přišoł wot – zwuhódaće? – ministerstwa za nutřkowne naležnosće.
Jedna z poslednich słužbnych akcijow knjeza Šilyja w lěće 2005 běše přikaz, projekt wo dwě lěće podlěšić, hačrunjež EU tehdy tutu technologiju měć nochyše – dokelž so prosće přewjele zmylkow stachu a dokelž chcyše EU dwě hinašej biometriskej technice měć. A wulki dźiw so sta – 2007 přechłapi nutřkowny komisar EU Frattini wšěch ze swojim planom, iris wšěch staćanow EU (!!!) registrować dać. Hač do dźensnišeho dnja njeje oficielnje znate, kotry němski (ex-)politikar je tu swój wliw wukonjał...
Mittwoch, 23. Januar 2008
Drjebjenje Serbstwa
W zašłym lěću přebywach ze swójbu na Rujanach. Wězo wobhladachmy sebi tež zbytki něhdyšeho słowjanskeho hrodźišća pola Arkony. Tu hołdowachu naši prjedownicy před tysac lětami najwyšemu přibóhej połobskich a přimórnych Słowjanow, Swantowitej. W lěće 1168 zničachu Danojo hrodźišćo a swjatnicu.
Hrodźišćo steješe tehdy na kromje nahłeho pobrjoha, kajkiž jón wot kupy znajemy. W běhu přichodnych lětstotkow so wot tuteho pobrjoha přeco zaso wulke kruchi wotłamachu a so do morja sypnychu. Na tute wašnje so bywše hrodźišćo poněčim zhubi! Jako pobych w lěću tam, běše jenož hišće něhdźe jedna třećina hrodźišća spóznać. Běše wěstoty dla zakazane, na płoninu zbytneho hrodźišća stupić, dokelž wobsteji stajnje strach, zo so dalše dźěle nahłeho pobrjoha do morja sypnu, kaž so to w zašłych lětach wjacore razy na Rujanach stało je. Jenož mała skupinka archeologow ma přistup, zo by za powostankami tehdyšich słowjanskich wobydlerjow slědźić móhła.
Haj, a nětko je so woprawdźe dalši dźěl hrodźišća 30 metrow do hłubiny zwjesł (foto: dpa). Škoda! Rěči so wo něhdźe 1500 kubiknych metrow. To je hórka strata. Archeologojo chcedźa nětko tak spěšnje kaž móžno w spadanej pjeršći za namakankami slědźić, prjedy hač žołmy, dešć a wětr wšo wotnjesu.
Za mnje je zjaw, zo so přeco dalše dźěle hrodźišća do morja sypnu, makaberna symbolika za drjebjenje našeho małeho ludu. Tak kaž žołmy Baltiskeho morja poněčim hrodźišćo podrywaja, takle němske morjo naš lud přeco dale asimiluje.
Mittwoch, 5. Dezember 2007
Rozdźělenje pjenjez w Němskej
Kónc nowembra smy zhonili, zo změje Němska w přichodnym lěće wudawki we wysokosći 283,2 mrd.. Euro!
Šwarny kónc pjenjez. Ministerstwa změja 228,58 mrd. k dispoziciji. Z toho na přikład
- 5,07 mrd (2.22%) za nutřkowne naležnosće,
- 6,19 mrd. (2,71%), za hospodarski minsterij,
- 2,89 mrd. (1,26%) za strowotniski ministerij,
- 9,35 mrd. (4,09%) za slědźenje a kubłanje (prawje tak, ale přeco hišće nic dosć),
- 24,39 mrd. (10,67%) za wobchad a twarjenje (trjebamy skerje hišće wjace awtodróhow),
- 29,45 mrd. (12,88%) za "zakitowanje" (zo bychmy hišće wjace wojakow do dalokich krajow pósłać móhli), a
- 124,04 mrd. (54,27%, potajkim wjace hač połojca) za "dźěło a socialne".
Haj haj, smy bohaty kraj, ale za nas Serbow knježerstwo wjace telko wyše nima, haj, dyrbi nam samo pjenjezy krótšić.
Mittwoch, 7. November 2007
50 lět "Trabant" !
Je tomu nětko pjećdźesat lět, zo zahaji so w zapadosakskim industrijnym měsće Zwickau produkcija awta, kotrež tehdy hišće "P 50" a pozdźišo potom "Trabant", potajkim "přewodnik", rěkaše. Kelko mnoho žortow smy wo tutym awće słyšeli a powědali, a kotre přimjena smy Trabantej dawali! A tola smy jeho lubowali, zapleńčili a so wo njeho starali. W přećiwku k dźensnišim high-tech-korejtam smy móhli mnoho wěcow sami reparować, husto hdy nam ničo druhe zbywało njeje. Hdyž sy z Trabantom po dźěratej dróze jěł (a tajkich běše mnoho), to sy kóždu jednotliwu dźěru pytnył, a hdyž sy horu dele a z wětřikom do chribjeta jónu 120 km/h docpěł, sy so nutřka w awće instinktiwnje kruće dźeržał a mjelčił - rozmołwa při tej harje tak a tak móžna njeběše. Čitach dźensa, zo je so dohromady 3096099 (!) awtow naprodukowało. Spočatk lěta běchu hišće 52432 Trabantow policajsce přizjewjenych. A rady tute awto pokradnu - w statistice kradnjenych awtow leži "Trabi" na druhim městnje, hnydom za Porsche.
Dopomninam so hišće derje, kak 1995 mój Trabant w awtowym domje wotedach, zo by sebi - skónčnje - "zapadne" awto kupił, ze 115 PS! Tehdy přewjedźeše awtowy dom akciju, zo kóždy kupc noweho awta za swoje stare awto 3000 hriwnow dóstanje. Woprašach so: "Płaći tuta akcija woprawdźe za kóžde stare awto?" A wobsydnik awtoweho doma mi wotmołwi: "Haj, wězo, za kóžde!" Jako so dale woprašach "tež za Trabanta?", wón wočowidnje zblědnje, ale zmužiće rjekny: "Haj, tež za Trabanta". Nó haj, a tak to potom tež dóńdźe...
Montag, 1. Oktober 2007
Wot "płunoweje princesny" k "princesnje rewolucije“
Wupada cyle tak, zo knjeni Julia Timošenko wólby w Ukrainskej dobudźe. Naše medije tutu žonu nastajnosći chwala, jako „symbol spjećowanja“, „rjekowku opozicijie“, „princesnu rewolucije“, atd. Při tym so wo woprawdźitej wosobinje 44-lětneje politikarki wjele njepraji. Štó wona je?
Runja druhim tak mjenowanym oligarcham Ukrainy je so tež knjeni Timošenko srjedź dźewjećdźesatych lět, w prěnich lětach njewotwisnosće jeje kraja, njesměrnje wobohaćiła. Wona pochadźa ze samsnych Dnjepropetrowskich kruhow kaž dołholětny prezident Kučma. W tutym času běše wona mjenujcy šefina koncerna EESU (Zjednoćene energijowe systemy Ukrainy), a jako dźak za 72 millionow dollarow wobtykowanskich pjenjez zmóžni jeje patron a tehdyši premier Pawlo Lazarenko, zo sta so EESU z nawjedowacym koncernom Ukrainy z lětnym wobrotom we wysokosći 10 milliardow dollarow. Nó haj, jedne sudnistwo w San Francisco zasudźi knjeza Lazarenko w awgusće 2006 na dźewjeć lět jatby, dokelž je mjez druhim 613 millionow dollarow swětoweho pjenježneho fonda (IMF), kotrež běchu poprawom jako pomoc za Ukrainu myslene, pokradnył. Wiktor Jušćenko běše tehdy šef centralneje banki, a IMF so pohórši, zo je Jušćenko IMF systematisce wobełhał.
Powěda so, zo je knjeni Timošenko w času mjez 1995 do 1997 ilegalnje zemski płun z ruskeho rołowoda do zapadneje Europy wotšćěpiła a na jendźelsku wotnošku předawa – něhdźe tři milliardy kubiknych metrow za 80 millionow dollarow! Mjeztym kontroluje wona 20% bohatstwa Ukrainy, a rěči so wo njej jako tej „11-milliardow-žony“.
W lěće 1997 woteda wona nawodnistwo jeje koncerna na swojeho tehdyšeho muža, zo by so politice wěnowała. W lěće 2000 běše prěni króć w knježerstwje jako ministerka za energiju pod Wiktorom Jušćenkom. W tutej funkciji so bórze z druhimi oligarchami rozkocori, kotřiž runja jej tež z płunom a z wolijom wikowachu. Spočatk lěta 2001 ju prezident Kučma z hamta pušći, jej njepłaćenje dawkow a sfalšowanje wopismow wumjetujo. Takle přeběža knjeni Timošenko spěšnje k tehdyšej opoziciji, na čož ju Kučma do chłódy tykny. Jara wušiknje so jej poradźi, so jako „politiska jata“ prezentować, a hižo 42 dnjow pozdźišo běše mjeztym najbohatša žona ukrainy zaso swobodna.
Z toho časa dožiwimy knjeni Timošenko přeco zaso w politiskim boju wo hišće wjace mocy. A z tym sebi wězo swoje bohatstwo tež za přichodne časy zawěsćić chce. Swoje w prjedawšich časach ćmowe hłosy je sebi knjeni Timošenko barbiła. Ze swětłymi hłosami so po wšěm zdaću lěpje „rewolucija“ čini, a wokoło hłowu splećena wopuš da jej wonkowny tradicionelny wobraz „žony z ludu“, štož pak dawno hižo wjace njeje. A nowina „Tagesspiegel“ samo pisa, zo jeje swětła plećena wopuš wokoło jeje hłowy leži kaž tajka „swjatoćina“ – zawěsće z połnym wotpohladom.
Štož so za wukraj jako „bój wo demokratiju“ předawa, je we woprawdźitosći jenož bój mjez wšelakimi skupinami oligarchow, ći jedni bóle na wuchod wusměrjene, ći druzy bóle na zapad. Wšojedne kak dale póńdźe, w Ukrainje budu dale ći cyle bohaći knježić. Dwaj procentaj ludnosće wobsedźitaj 94 procentow bohatstwa Ukrainy. Mjeztym žiwori najwjetši dźěl Ukrainskeje ludnosće we wulkej bědźe, z měsačnej mzdu mjez 30 a 100 eurow. A na tym so tak spěšnje ničo njezměni.
Mittwoch, 19. September 2007
Wurjadny nuzowy staw
http://www.heise.de/tp/r4/artikel/26/26222/1.html
Nó haj, a zda so, zo dyrbimy so husćišo jónu na 4. dypk 20. artikla zakładneho zakonja dopomnić, nic wěrno? Prjedy hač jón naši politikarjo z dobrych přičin šmórnu....
Donnerstag, 6. September 2007
Njewitany wopyt... :-D
W Awstralskej maja nětko něšto k wošćěranju. Čłonojo telewizijneho programa "The Chaser's War on Everything" zesydachu so do dwejoch tołstych awtow z Kanadiskej chorhoju a dojědźechu sej k hotelu Intercontinental w Sydneju, hdźež runje prezident Zjednoćenych statow Ameriki bydli. Přewinychu dwě policajskej zawěry, prjedy hač jich tola k zastaću nućichu. Z jedneho awta wulěze telewizijny sobudźěłaćer Chas Licciardello, zdrasćeny a z wulkej brodu kaž Osama bin Laden. Nó, to dźě běše keklija! Policisća so smjeć njemóžachu a najprjedy wšěch zajachu.... Pěkna to blamaža za policistow!
Tu čitaće wjace, a mały film tu tež hišće dawa:
http://news.aol.com/story/ar/_a/comics-breach-security-at-summit/20070906085609990001
Dienstag, 26. Juni 2007
Zapadne slědy słowjanskeje rěče
Njejsym rěčespytnik abo stawiznar a tuž njewěm, kak daloko do zapada słowjanske kmjeny sydlili su. Ale hač dotal sym Smoliny přeco za ryzy němsku kónčinu dźeržał, a mjena a stawizny městow tam su tež ryzy němske - Quedlinburg, Halberstadt, Blankenburg, Wernigerode, Ilsenburg, Bad Harzburg, atd. A nětko tole - doliny wosrjedź (pozdatnje?) němskeho kraja!
Dienstag, 19. Juni 2007
Žort ze žywjenja
Donnerstag, 14. Juni 2007
Paduši, ow paduši...
Nó haj, lěpje wšak je, jeli-zo sebi ludźi lěpje wobhladaš, kotrymž so bližiš. Prezidentej so mjenujcy wot lěweje ruki časnik pokradny! To je tak směšne, zo we Washingtonje samo oficialny dementi wotedachu, oficialny drje, ale ničo prajacy. Mjeztym móže sebi kóždy w interneće tute padustwo wobhladać. Na přikład tu... http://www.livevideo.com/video/APnews/0D6ABFD0C53E4447BB07CC760747CB22/raw-video-bush-gets-albanian-.aspx
Freitag, 8. Juni 2007
Boga Popajź-Paris
Pó tśoch dnjach w popajźi jo Paris Hilton južo zasej wen ze swójeje šareje klětki.
Wulichowali su ju "z medicinskich pśicynow". Zbytk swójeje pokuty dej wóna stakim nic w popajźeństwje, ale doma w swójej wili w Hollywooźe ako domacny arest wótpokuśiś. Statny pšawiznik Rocky Delgadillo jo reagěrował wjelgin rozgniwany. Wójowaŕ za byrgarske pšawa Al Sharpton wiźi w tom paźe samo rasowu justicu. Powědaŕ policije jo gronił, až ten rozsud jo nastał pó nadrobnych póraźowanjach z gójcami.
Daś wóni se tak njamaju! Gaž sy howacej pśecej fejty a droge hotele zwucony, njejo em tak pśijomne w šerej popajźi. Jo mě napšawdu luto, až jo musała tak śerpjeś.
------------------------------------------------------------------------------
Sobota, 09. Junij
A dowol jo južo zasej mimo. Sudnik jo pó pśeśiwjenju statnego pšawiznika rozsuźił, až musy Paris zasej slědk do klětki.
Něnto mě napšawdu łdzy ronje, tak ako jej, gaž jo ten rozsud wusłyšała.
Samstag, 2. Juni 2007
Wupuć z wupućowanja?
Nó haj, to wšak njeje runjewon kompliment za tych muži, kiž bydla we wuchodźe. Ale njedźiwajcy toho přińdu mi při tym wšelake mysle.
Wupućowanje do zapada je wězo problem, kiž tež nas Serbow potrjechi – zahubnje kaž hižo wupućowanje Serbow do Ameriki w 19. lětstotku. Město toho, zo so wjeselimy abo samo hordźimy, zo mamy samo w Texasu (!) potomnikow Serbow, bychmy dyrbjeli so rudźić, zo njejsu tući Serbja wjace we Łužicy. A to přitrjechi za kóždeho Serba a kóždu Serbowku, kotryž a kotraž na přeco Łužicu wopušći. Zwjetša wšak nic dobrowólnje, ale dźěła dla. Haj, haj, kaž smy to hižo w šuli před mnohimi lětami słyšeli, narodne prašenje je tež přeco socialne prašenje.
Město zo Serbja swoje mocy broja we zwadźency wo Wětečanskej (pseudo-?) koncepciji a podobnym, by na přikład zhromadne, koncentrowane napinanje nuzne było, Serbam nawrót do Łužicy zmóžnić. Kwalifikowane dźěłowe městna wězo wšudźe trěbne a požadane su, ale we Łužicy su wosebje trěbne – nas Serbow dla!
Poslednja wěc – jeli něšto na tym je, zo we wuchodźe wosebje mjenje inteligentnych mužow mamy, by to znajmjeńša wujasniło, čehodla we wuchodźe telko wjele plěchatych prawicarjow mamy...
Wobrazowe žorty
Donnerstag, 31. Mai 2007
Pytamy awtorow
Napišćo mejlku na Bratpansen@gmx.de. Z wašeju adresu mógu ja was do bloga pśepšosyś. Krótko pózdźej krydnjośo systemowu mejlku wót "Reinhardt Mjechkiwon
Za dalšne informacije napišćo pšosym mejlku na Bratpansen@gmx.de.
------------------------------------------------------------------------------------
Wšitcy, kiž chcedźa so na tutym blogu jako awtorojo wobdźělić, dóstanu jow informacije, kak to dźe:
Napišće mejlku na Bratpansen@gmx.de. Z wašej adresu móžu ja was do bloga přeprosyć. Krótko na to dóstanjeće systemowu mejlku wot "Reinhardt Mjechkiwon
Za dalše informacije napišće prošu mejlku na
Freitag, 25. Mai 2007
Čušlaki
Nó derje, hdy so potom naš nutřkowny minister zasudźi, kiž chce ličaki po swojim měnjenju pohladnych wosobow tajnje a "on-line" přečušlić? Naša kanclerka je w diskusiji z Putinom prajiła, zo smě kóždy składnostnje G8-wjerška měrliwje demonstrować, a praji "štóž ničo skućił njeje, tón njesmě so zajeć". Derje, njech praji to tež swojemu nutřkownemu ministrej ...
A čušlenje dźe dale. Nětko přepyta policija w Hamburgu wulke mnóstwo listow. Božičkecy, to su pak wjele wot bywšeje statneje wěstoty nawukli!
A poslednje - nětko samo hromadźa wot wosebje "podhladnych" ludźi - haj, kak so to serbsce praji - "wonjowe próby". To so jenož hišće dźiwaš, dokelž tež tajke něšto smy hižo w NDRskim času měli.
Donnerstag, 24. Mai 2007
Žorćik
žórło: http://forum.jzn.pl/viewtopic.php?t=368
wobdźěłał a přełožił: Reinhardt Mjechkiwon


text:
Biografija
Jěwa-Marja Čornakec je so lěta 1959 we Worklecach narodźiła a je wotrostła we Wotrowje. Po wopyće Wotrowskeje a Pančičanskeje šule maturowaše lěta 1977 na SRWŠ w Budyšinje. Po studiju (1977 – 1980) na Fachowej šuli za wědomostne bibliotekarstwo w Lipsku dźěłaše štyri lěta jako wědomostna bibliotekarka na Serbskim wučerskim wustawje w Budyšinje. 1984/85 přeńdźe do Instituta za serbski ludospyt w Budyšinje a poda so na to na studij kulturnych wědomosćow/sorabistiki na KMU do Lipska (1985 – 1990). Znowa bě wona lěto wědomostna sobudźěłaćerka w Instituće za serbski ludospyt.
Wot januara 1992 hač do julija 2011 skutkowaše Jěwa-Marja Čornakec jako šefredaktorka Rozhlada w Budyskim LND a wot awgusta 2011 dźěła jako wuwićowa dramaturgowka w Serbskim ludowym ansamblu w Budyšinje.
Załožba za serbski lud spožči jej 15. oktobra 2011 Spěchowanske myto k Mytu Ćišinskeho za wukony na polu serbskeje dźěćaceje literatury a za skutkowanje jako awtorka dźiwadłowych hrow.


text:
Vítejte v Údolí Lomné ... Witómy was w dolinie Łómnej...
Beskydy svou kadeřavou zelení zasmušilých vrcholů, mírně modelovaných údolí a půvabem stále živých horských osad nemají široko daleko konkurenci. Vedle Valašska jsou to pak především Těšínské Beskydy, kde si více jak kde jinde uvědomíme sepjetí člověka s přírodou a jeho tvořivou činnost. Právě zde leží svérázný a donedávna poněkud opomíjený kout Beskyd – ÚDOLÍ LOMNÉ.
Tato asi 10 km dlouhá zelená DOLINA LOMNÁ představuje zvláštní beskydský mikrosvět, kde najde každý vnímavý milovník přírody skutečně vše – bystře tekoucí říčku s mnoha přítoky, horské louky a pastviny, vrcholky s překrásnými výhledy, horské chaty, rázovité obce a jako bonus nefalšovaný tajuplný prales, naprosto jedinečný přírodní fenomén - prales Mionší, který patří rozlohou mezi největší rezervace svého druhu v ČR jakých u nás už mnoho není.
Život zde v minulosti nikdy nebyl snadný. Z původních pasteveckých, nebo lépe řečeno salašnických osad se staly rozmachem průmyslu v kraji spíše dělnické kolonie nesoucí název Lomná. Až v roce 1900 byla obec rozdělena do dvou samostatných celků – Horní a Dolní Lomnou, čímž se staly nejmladšími obcemi na Těšínsku. Přes veškerý hutnický a obchodní rozvoj v blízkých městech bylo údolí Lomné stále poměrně izolovanou oblastí. První veřejná škola zde byla postavena v r. 1852 a např. autobusová doprava do tohoto poněkud zapomenutého koutu hor byla uvedena do provozu až v r. 1930. Dnes se jedná o jedno z nejvýznamnějších turistických center Těšínských Beskyd, které je místem, kde se snoubí klid a romantika hor s rozvíjející se nabídkou rekreačních služeb. Zatímco v létě můžeme po obou stranách Údolí Lomné putovat po desítkách kilometrech pečlivě značených chodníků a cyklotras, spočinout v přívětivém náručí hned šesti turistických chat a kochat se výhledy sahajícími až ke slovenským horám, v zimě pak DOLINA LOMNÁ výrazně a na dlouhou dobu ožívá díky třem lyžařským areálům. Snad lze bez nadsázky říci, že Údolí Lomné nemá v rámci této bohaté nabídky v Beskydech konkurenci.
Údolí Lomné se však nechlubí pouze přírodním bohatstvím. Živý je zde i folklór a snad právě proto nalezneme v Dolní Lomné rozsáhlý národopisný areál, kde se pořádá množství kulturních akcí a folklorních festivalů, regionálního, ale i mezinárodního formátu. Na tuto tradici pak navazuje vznikající Lomňanské muzeum, které má za úkol v dnešním globalizovaném světě nezapomenout na staré tradice, ale také na původní architekturu a na projevy lidové umělecké tvořivosti.
Za účasti Jarka Nohavici se oficiálním patronem celého údolí stala v létě roku 2011 socha „nejslavnějšího“ rodáka Franty Šišky - fiktivní postava svérázného „Lomňana“ ze známé Jarkovy písničky. Údolí Lomné je díky velmi dobré turistické infrastruktuře na nejlepší cestě stát se skutečným lídrem na poli rekreačních aktivit, stát se skutečným pojmem, který bude mít nejlepší zvuk daleko za hranicemi této krásné, stále ještě nedotčené krajiny.
Příjeďte nás navštívit, poznat romantiku hor a klidu.
Autoři stránek
WITÓMY WAS W DOLINIE ŁÓMNEJ
Beskidy dziynki swoji gynstej zielyni ponurych szczitów, lehko modulowanych dolin a urokym do dzisia żiwych górskich osad ni majóm szyroko daleko konkurencje. Wedle Wołoszczizny to sóm przede wszistkim Cieszyński Beskidy, kaj se uświadomimy bliski zwiónzek człowieka z przirodóm a jego twórczim duchym. Prawie tu leżi osobliwy a doniedowna zaniedbowany kónt Beskid – Dolina Łómnej
Dolina ta o dłógości kole 10km reprezentuje specjalny beskidzki mikroświat, kaj nóndzie każdy wszimawy miłośnik przirody naprowde wszecko – bystro płynóncóm rzyczke z mnóstwym dopływów, łónki, pastwiny, szczity z paradnimi widokami, schróniska, charakterystyczne osady a jako nagrode prawdziwy mistyczny las, absolutnie wyjóntkowe zjawisko przirody – Puszcze Miónsz, kiero dziynki swojimu obszaru patrzi miyndzy nejwiynkszi rezerwaty przirody w Czeski Republice.
Żiwot tu w przeszłości nigdy nie był lehki. Z piyrwotnych osad pastyrskich sie dziynki rozmachu przemysłu w kraju stały raczi robotniczi kolonie o nazwie Łómno. Dziepro w roku 1900 była dziedzina rozdzielóno na dwa oddzielne subjekty – Górno a Dolno Łómno. Tym sie też stały nejmłodszimi dziedzinami na Cieszyńsku. Pomimo całego rozwoju hutniczego przemysłu a targu w bliskich miastach była Dolina Łómej fórt izolowanym krajym. Piyrwszo szkoła publiczno była zbudowano w roku 1852 a naprzikład autobusy do tych pozapómnianych kónczin zaczły jeździć aż w roku 1930. Dzisio sie rozchodzi o jedno z nejważniejszich ośrodków turystycznych Beskidu Cieszyńskigo, kiere je miejscym, kaj sie łónczi w roz romantyka gór a spokój z rozwijajóncóm sie ofertóm słóżeb rekreacyjnych. W lecie sie mogymy po obu strónach doliny przechodzać po dziesióntkach kilometrów starannie oznaczónych turystycznych chodniczkach a trasach na koło, odpocznyć se na szejściu schróniskach turystycznych a cieszić se widokami sióngajóncymi aż do słowiackich gór, w zimie nóm Dolina Łómnej wyraźnie a na dłógi okres czasu ożije dziynki skijorzóm. Możne sie do bez przesady powiedzieć, że Dolina Łómnej ni mo w ramach tu tej bogatej oferty w Beskidach konkurencje.
Dolina Łómnej se może pochwolić ni jyny bogactwym przirody, ale żije tu aji folklor, dziynki kierymu je w Dolnej Łómnej rozległy obszar etnograficzny a w nim sie odgrywo kupa imprez a festiwalów folkloru regionalnego, jak też folkloru formatu miyndzynarodowego. Na ty tradycje nawiónzuje też Muzeum Łómnej, kiere mo za zadani przipóminać stare tradycje a zwyczaje w dzisiejszim zglobalizowanym świecie a też przipóminać oryginalnóm architekture miejscowóm a przejawy twórczości ludowej.
Dziynki Jarkowi Nohavicowi sie oficialnym patronym całej doliny stoł w roku 2011 posóng nejsłynniejszigo rodzimego obywatela Franty Šiški – fikcyjnej postaci osobliwego łómniana ze znómej Jarkowej pieśniczki. Dolina Łómej je dziynki bardzo dobrej infrastrukturze turystycznej na nejlepszi drodze stać sie realnym liderym w zajynciach rekreacyjnych a mieć takóm reputacyj, kiero sie beje szyrzić daleko za granice tej pieknej, fórt jeszcze nienaruszónej krainy.
Beskidy dziynki swoji gynstej zielyni ponurych szczitów, lehko modulowanych dolin a urokym do dzisia żiwych górskich osad ni majóm szyroko daleko konkurencje. Wedle Wołoszczizny to sóm przede wszistkim Cieszyński Beskidy, kaj se uświadomimy bliski zwiónzek człowieka z przirodóm a jego twórczim duchym. Prawie tu leżi osobliwy a doniedowna zaniedbowany kónt Beskid – Dolina Łómnej
Dolina ta o dłógości kole 10km reprezentuje specjalny beskidzki mikroświat, kaj nóndzie każdy wszimawy miłośnik przirody naprowde wszecko – bystro płynóncóm rzyczke z mnóstwym dopływów, łónki, pastwiny, szczity z paradnimi widokami, schróniska, charakterystyczne osady a jako nagrode prawdziwy mistyczny las, absolutnie wyjóntkowe zjawisko przirody – Puszcze Miónsz, kiero dziynki swojimu obszaru patrzi miyndzy nejwiynkszi rezerwaty przirody w Czeski Republice.
Żiwot tu w przeszłości nigdy nie był lehki. Z piyrwotnych osad pastyrskich sie dziynki rozmachu przemysłu w kraju stały raczi robotniczi kolonie o nazwie Łómno. Dziepro w roku 1900 była dziedzina rozdzielóno na dwa oddzielne subjekty – Górno a Dolno Łómno. Tym sie też stały nejmłodszimi dziedzinami na Cieszyńsku. Pomimo całego rozwoju hutniczego przemysłu a targu w bliskich miastach była Dolina Łómej fórt izolowanym krajym. Piyrwszo szkoła publiczno była zbudowano w roku 1852 a naprzikład autobusy do tych pozapómnianych kónczin zaczły jeździć aż w roku 1930. Dzisio sie rozchodzi o jedno z nejważniejszich ośrodków turystycznych Beskidu Cieszyńskigo, kiere je miejscym, kaj sie łónczi w roz romantyka gór a spokój z rozwijajóncóm sie ofertóm słóżeb rekreacyjnych. W lecie sie mogymy po obu strónach doliny przechodzać po dziesióntkach kilometrów starannie oznaczónych turystycznych chodniczkach a trasach na koło, odpocznyć se na szejściu schróniskach turystycznych a cieszić se widokami sióngajóncymi aż do słowiackich gór, w zimie nóm Dolina Łómnej wyraźnie a na dłógi okres czasu ożije dziynki skijorzóm. Możne sie do bez przesady powiedzieć, że Dolina Łómnej ni mo w ramach tu tej bogatej oferty w Beskidach konkurencje.
Dolina Łómnej se może pochwolić ni jyny bogactwym przirody, ale żije tu aji folklor, dziynki kierymu je w Dolnej Łómnej rozległy obszar etnograficzny a w nim sie odgrywo kupa imprez a festiwalów folkloru regionalnego, jak też folkloru formatu miyndzynarodowego. Na ty tradycje nawiónzuje też Muzeum Łómnej, kiere mo za zadani przipóminać stare tradycje a zwyczaje w dzisiejszim zglobalizowanym świecie a też przipóminać oryginalnóm architekture miejscowóm a przejawy twórczości ludowej.
Dziynki Jarkowi Nohavicowi sie oficialnym patronym całej doliny stoł w roku 2011 posóng nejsłynniejszigo rodzimego obywatela Franty Šiški – fikcyjnej postaci osobliwego łómniana ze znómej Jarkowej pieśniczki. Dolina Łómej je dziynki bardzo dobrej infrastrukturze turystycznej na nejlepszi drodze stać sie realnym liderym w zajynciach rekreacyjnych a mieć takóm reputacyj, kiero sie beje szyrzić daleko za granice tej pieknej, fórt jeszcze nienaruszónej krainy.
Zaproszómy Was serdecznie w odwiedziny, żeby sie zapoznać z romantykóm a spokojym gór!


text:
Z tōm[1] tortōm to już eksperymyntuja[2] od jakegojś czasu- cojś może jeszcze kedy mi do łeba przidzie[3]– ale terozki[4] stanyło[5] na taki wersji. Ta torta je tako leko[6], niy za słodkoł, niy za kwaśno, że moja Muter i jyj kamratki[7] bōły bardzo zadowolōne. Co potrza? Biszkopt: 5 jajec 5 łeżek[8] mōnki pszynny 2 […]
Tag: #cytryna
Szpajza citrōłnowo ( polskiej nazwy brak ;) )
Mōmy[1] miejsiōnc maj, a w maju- tak dzisiej, jak i dołwniyj[2]– na Ślōnsku bōły kōmunie. A jak już sie komu trefiōł taki fajer[3], to musiała być na nim i szpajza[4]. I to niy jedna, yno połra zortōw[5]. Żeby sie dowiedzieć, jakoby tu narychtować[6] tako szpajza, spytoł żech sie kucharki, co to w swoim życiu- […]
Polyndwiczki ze szpinatym (Polędwiczki ze szpinakiem)
Co potrza? polyndwiczki ze świni- wiela zjycie, tela zrōbcie citrōłna[1] połra [2]gałōnzek rozmarynu pieprz i sōl bojtlik[3] szpinatu[4]– niech Wos ale Pōn Bōczek brōni, żeby wciepnōńć taki mrożōny 3 zōmbki czosku oliwa- 3 łeżki trocha parmezanu Zetrzijcie skōrka ze tyj citrōłny i łostołwcie na potyn. Te miyso[5] umyjcie, łosuszcie piepiyrowym rancznikym, pokrejcie […]
Szałołt eksperymyntalny (Sałatka eksperymentalna)
[1] Bez[2] to eksperymyntalny, bo dołech tam wyrzywo, ftore żech kupiōł piyrszy rołz w życiu- fenkuł. Inkszo nazwa tego to koper włoski i joł niyby wiedzioł, co to jest koper i kaj leżōm Włochy, ale tego żech nigdy niy jołd[3]. Jakby fto niy wiedzioł, jak łon wyglōndo, to pod tym tekstym bydzie łod niego zdjyńcie […]


text:
Jak czowiek1 przijedzie do Teściowyj, co mo srogi łogrōdek2 i do tego jeszcze połno3 w nim gryfnych4 warzyw, to pomysły aż same cisnōm5 sie do gorka.6 Ołberiba7 moł8 fajno niy yno9 nazwa, ale i bardzo dobry smak. Jak żech jeszcze łobejrzoł10 zdrzała11 cukinia, to przepis bōł12 we mojim łebie13 już prawie fertich.14 Co potrza? 2 […]
Kategoria: Na srogi gōd abo druge danie
Grillowane wōsztliki i włoski szałołt
W taki dugi weekynd to fto yno poradzi1, tyn grilluje. A jak na grill wciepniecie2 konsek wôsztu3, to żeby tak sōm4 niy leżoł potyn5 na talyrzu6, przido7 Wōm sie jaki szałołt8. Joł tam sie lubią tyż pogrillować i w dōma9, na gyburtstag10 żech kedyjś dostoł11 tako grillowo patelnia i to je richtig12 co dobrego. Nierozki13 […]
Szpargel w cieście ze piwym (Szparagi w cieście piwnym)
Sezôn na szpargel niy je dugi[1] i bez to[2] trza go wykorzystać, ale żeby nôm się niy zmiyrzło[3] jedzynie yno uwarzonego[4], mogymy sie go tyż usmażić. Dołwno tymu[5] prziszoł żech[6] na taki recept[7] na szpargel w cieście ze piwym[8]. A jak już sie otworzymy take piwo do warzynia[9], to przeca niy zmarnujymy ty[10] reszty i […]
Klōski (Kluski śląskie)
Z dziurōm[1] abo[2] bez? Idzie pedzieć[3], że to je tako filozofijoł ślōnski klōski. Joł[4] tam wia[5] jedno: ani Ōłma[6] Albina, ani Ōłma Ana żodnych[7] dziurōw we klōskach niy robiōły[8], niy robi ich moja Muter i niy byda robiōł[9] jo. W Polsce sie na nie gołdo[10] ślōnske, a tak po prołwdzie[11]– jak mi to ostatnio pedziała […]
Gipkoł zōłza do nudli (Ekspresowy sos do makaronu)
Dzisiej czowiek nigdy niy mo szasu[1] (tak gołdała śp. Pani Liska, co to szybko jejźdźōła[2] na swojim kōłku[3] i niyroz[4] niy miała kedy poklachać[5], bo „niy miała szasu”). I jak nōm sie trefi[6] taki dziyń, kedy[7] niy mōmy szasu na nic, to moge[8] nōm[9] sie przidać tako gibkoł[10] zōłza do nudli. Raz, dwa, trzi i […]
Karminadle abo klopse (Kotlety mielone)
Tych roztomajtych nazwōw[1] je tyla, że mało fto[2] je wszyske znoł[3]: karminadle, karbinadle, klopsy, klopse… Niyrozki to i na jedny ulicy ludzie inaczy na nie gołdali. U nos w dōma gołdali my klopse. I w dołwniejszych czasach to bōło take danie, co to sie je robiōło na sobota, a do nich nojlepi zawsze pasowoł […]
Szpargel ze holynderskōm zōłzōm i łososiym (Szparagi z sosem holenderskim i łososiem)
Co potrza? pynczek szparglu- biołego abo zielōnego (ale jak mołcie w dōma karlusa[1], co sie lubi pojejś, to taki pynczek-500g- to łon wciōngnie sōm, to sie lepi[2] kupcie dwa) wyndzony łosoś- joł tam nie wia[3], wiela Wy zjycie, mie i moji Babie[4] stykło 150 g Zōłza holynderskoł ¼ kostki masła 2 […]
Polyndwiczki ze szpinatym (Polędwiczki ze szpinakiem)
Co potrza? polyndwiczki ze świni- wiela zjycie, tela zrōbcie citrōłna[1] połra [2]gałōnzek rozmarynu pieprz i sōl bojtlik[3] szpinatu[4]– niech Wos ale Pōn Bōczek brōni, żeby wciepnōńć taki mrożōny 3 zōmbki czosku oliwa- 3 łeżki trocha parmezanu Zetrzijcie skōrka ze tyj citrōłny i łostołwcie na potyn. Te miyso[5] umyjcie, łosuszcie piepiyrowym rancznikym, pokrejcie […]
Hańdyk po prowansalsku (Indyk po prowansalsku)
[1]abo przynajmni joł go tak nazwoł i po prołwdzie, to mo łōn[2] wiyncy wspōlnego ze prowansjōm, niż fandzołle po bretōńsku z Bretaniōm, bo w nim sōm aby ziela, co żech sie sōm stamtōnd prziwiōz. Na niydziela nojlepi narychtować cojś lepszego i bez to taki hańdyk bōłby idealny. Co potrza? Pierś z hańdyka- a może […]


text:
[1]Lubia sie pomaszkycić,[2] ale niy lubia, kedy[3] ciasto abo jaki deser je za słodki. Nojlepi, keby[4] sie połōnczōło w nim słodke i kwaśne, bo bez tyn kōntrast czowiek lepi czuje wszyske smaki. I jak łostatnio na zygrōdce[5] u Teściowyj jołd[6] żech sie te czorne jagōdki, to mie tak prziszła chyńć[7] na take ciasto:
Co potrza?
Biszkopt:
5 jajec
4 łeżki[8] mōnki pszynny
1 łeżki mōnki kartołflany[9]
2 łeżki kakao
5 łeżek cukru
2 łyżeczka proszku do pieczynia
Środek:
1 kg czornych jagōdek
50 g szokolady (moge być gorzkoł)
5-8 łeżek cukru
3 łyżeczki żylantyny
Kryjm:
250 g mascarpone
1 szokolada
150 g śmiytōnki[10]
Nojprzōd[11] sie umyjcie i zmiksujcie te jagōdki. Wciepcie[12] do garca i na małym łogniu[13] niech sie trocha powarzōm.[14] Tera wciepcie tam cuker, szokolada i dalyj miyszejcie. Jak sie to wszysko dobrze łospuści,[15] to wyłōnczcie,[16] wciepcie żylantyna, łozmiyszejcie[17] i niech sie chōdzi.[18]
Terozki biszkopt. Rozgrzyjcie sie piec na 165 stopni i przigotujcie sie tortownica- jak mołcie[19] tako zamykanoł, to na ta dolnoł czyńść mogecie sie dać tyż piapiōr[20] do pieczynioł.
Biołka łoddzielcie od żōłtek i przesiyjcie sie ta mōnka i kakao. Do tych biōłek wciepcie[21] trocha soli i ubijcie. Pod kōniec wsypcie tam cuker i dalyj ubijejcie. Po jednym[22] wciepujcie żōłtka, potyn[23] zmniyjszcie[24] łobroty[25] i wsujcie[26] tam ta mōnka, kakao i proszek. Ubijejcie jeszcze trocha i wlyjcie[27] to do ty[28] tortownicy. I rajn[29] do pieca na 35-40 minut. Jak bydziecie jōm wyciōngać, to odwrōćcie ta forma do gōry dnym i ściepnijcie[30] na stōł (ze 20 abo i 30 cm). I niech sie łona[31] tera trocha łodpocznie.[32]
Kryjm je tak ajnfachowy,[33] że nawet sie niy łobejrzyjcie, a baje fertich.[34] Ubijcie śmiytōnka- na kōniec wciepcie do ni 2 łeżki cukru pudru. Szokolada łozpuśćcie w jaki misce nad wrzōntkym i wymiyszejcie ze mascarpone. Tera do tego dodołwejcie pomału szlagzany[35] i fajnie wymiyszejcie. Fertich.
Jak biszkopt łochōdnie, to go przekrejcie.
Do środka dejcie[36] masa ze jagōdkōma, przikryjcie drugōm połōwkōm i zarozki[37] posmarujcie boki kryjmōm, to niy wypłynie Wōm ta masa ze środka- keby niy chciała stwardnōńć.[38] Łozsmarujcie[39] sie fajnie ta kryjma, mogecie jeszcze na gōrze sie zrobić jake wzorki, abo posypać szokoladōm. Dejcie te ciasto jeszcze do lodōwki, a potyn to już yno smacznego
[1] ō- samogłoska w wymowie między u a o
[2] zjeść słodyczy
[3] kiedy
[4] jakby
[5] ogródek
[6] jadłem
[7] chęć
[8] łyżek
[9] mąki ziemniaczanej
[10] śmietany
[11] najpierw
[12] wrzućcie
[13] ogniu
[14] pogotują
[15] rozpuści
[16] wyłączcie
[17] rozmieszajcie
[18] studzi
[19] posiadacie
[20] papier
[21] wrzućcie
[22] pojedynczo
[23] później
[24] zmniejszcie
[25] obroty
[26] wsypcie
[27] wlejcie
[28] tej
[29] do środka
[30] zrzućcie
[31] ona
[32] odpocznie
[33] prosty
[34] będzie gotowy
[35] ubitej śmietany
[36] włóżcie
[37] zaraz
[38] stężeć
[39] rozsmarujcie