text:
Župa „Jan Arnošt Smoler” Budyšin lětuše projekty schwali
Na posedźenju župneho předsydstwa župy „Jan Arnošt Smoler” Budyšin skonkretizowachu a schwalichu čłonojo lětuše projekty: Tak chcedźa w juniju zaso dźeń wotewrjenych duri w domje Měrćina Nowaka w Njechornju a w meji nalětni koncert w cyrkwi w Malešecach wuhotować, wšako budźe w nazymje dosć terminow wokoło „Lěta Zejlerja a Kocora”, informowaše regionalna rěčnica Katja Liznarjec. W tutym zwisku kritizowaše župne předsydstwo zarjadowanje 1. februara před pomnikom Handrija Zejlerja we Łazu jako njehódne, jeli měło to zahajenje jubilejneho lěta Zejlerja a Kocora być, dokelž pobrachowachu zastupjerjo kultury, kulturne ćělesa, basnje a spěwy a z tym počesćenje wobšěrneho kulturneho herbstwa Zejlerja a Kocora.
Dźěło motiwatora za rěč, Luciana Kaulfürsta, chce župa dale podpěrować a zarjadowanja za swójby znowa přewjesć. Projektowe dny za serbske zakładne šule a šule, hdźež so serbšćina jako B-serbšćina wuwučuje, maja so lětsa hromadźe z towarstwom „Radiška” w šulskim muzeju z mjenom K. A. Kocora w Stróži wotměć. Při tym maja so šulerjo ze žiwjenjom a tworjenjom wuznamneho serbskeho komponista zeznajomić. Kubłanska jězba župy powjedźe čłonow župnych towarstwow a skupin do Ketlic, Zahorja a Stróže pola Hućiny. Jednohłósnje wupraji so župne předsydstwo za wurjadnu hłownu zhromadźiznu, zo bychu modernizowanym wustawkam Domowiny k płaćiwosći dopomhali.


c: text/html

text:
Ida już ôsmo godzina, muskle pomału majōm dojś. Robi sie ćma, trza włōnczyć czołówka coby dobrze widzieć szlak. To był dobry dziyń – cołki spyndzony na świyżym lufcie i bez miejskigo larma. Mimo że nogi som bolawe, czuja sie szczęśliwo jak nigdy w żodnym inkszym miejscu.
Góry majōm we sia to magiczne coś – tam sie dycki zapomino o niecherskościach, a nojwiykszy problym to som rzeczy ganc przyziemne – chce sie jeść, pić, bolōm nogi. Czynsto słysza, że ludziōm sie podobo w górach, latoś byli piyrszy roz i na zicher bydom zaś hned jechać bo tam je cudownie! Jo je fest rada, że ludziōm sie podobo chodzić po górach. Ale ni ma żech rada tymu, co dycko o tych wypadach słysza.
I tak, na co taki początkujący góromaniōk musi dŏwać baczyni:
1. Trza sprŏwdzać prognozy
To je blank numer jedyn skuli tego, że je czynsto zaniydbywany. Rozchodzi sie o porzōndne prognozy, nie o te chmurki i słoneczka co sie wyświetlają w prostych prognozach na mobilniokach. Trza sie dobrze rozeznać w pogodzie, coby nie wpakować sie w starości. Portale kiere werci sie znać:
- TPN – podstawowo prognoza na Tatry + komunikaty, kiere TPN ciyngiym aktualizuje. Kōniecznikiym tam zajrzi jak ciśniesz w nasze roztomiyłe Tatry!
- Mountain Forecast – trocha bardzi zaawansowano prognoza z podziałym godzinowym.
- Windy – wszechstrōnny portal z roztomajtymi opcjami. Do kapka bardzi zaawansowanych ale i tak wszystkim fest polecōm!
2. Zaplanuj realistycznie swoja trasa i weź ze sobōm mapa szlaków
Jo przaja Wydawnictwu Sygnatura bo jejich mapy majōm czasy przejść i skala kiero mi pasuje. Ale kożde inksze też bydōm dobre. Nojlepszy jakby były lakowane bo wtedy som trwalsze. Czasy przejścio tyż sie sprzidowajōm, tym bardzi jak ciśniesz w niezane teryny. Nie wszyndy w górach je zasiyg beztuż mapa na papiōrze to je nojlepszo rzecz.
3. Zelter, termos z tyjym, napoje izotoniczne
Nie szporuj na piciu, odwodniyni to nic fajnego. Ku tymu miyj ze sobom roztomajte maszkety – szekulada, ôrzechy, mandle i kaj jaki ziorka – co kiery woli. Bele nie chipsy bo z tego nic dobrego ci nie przidzie 😉
4. Łoblyczka
Łoblykej sie warstwowo, a jak ci nadbydzie lōntów to wsadzisz do rukzaka i fertich. Jo fest przaja plecakōm od deutera, mom taki dwa i jeżech fest zadowolono bo som wygodne i wytrzimałe. Lata lecōm a rukzaki dali wyglondajōm dobrze – nie przeciyrajōm sie ani sie nie strzympiōm. Buty – dobrze jakby były za kostka, nie przemakały i miały porzōndno podeszwa. Kurtka trza mieć prociw wiatrowi i dyszczu.
Nie rozchodzi sie o to, coby mieć blank profesjonalne, drogi lōnty ale coby to wszysko było przemyślane i funkcjonalne. Termoaktywne łoblyczki som teroz ganc łacniejsze i dostympniejsze niż za starego piyrwka, beztuż ni ma sie co mynczyć w zwykłej bawełnie. Polecōm tyż zainwestować w porzōndne zonynbryle – brele za 10 zł od pani spod biedronki to ni ma dobro idyjŏ. O ôczy trza dbać!
5. Klamoty
Taszlampa (nojlepszy czołówka), kije – fest ulekaszajōm chodzyni, rękawiczki, czopka z daszkiym, bandanka eli jako szatka na kark. Mazidło z filtrym przido sie cołki rok. A w zima – raki i stuptuty to je mus! Choby yno w naszych niewysokich Beskidach – jak nie chcesz bezradnie zukać na swoim zocnym zadku eli złomać kostura to bez raków nie idź w zima w góry.
To taki ôgōlne, wstympne zalycynia. Góry som wspaniałe i żol tam nie bywać, ale trza mieć w tym wszystkim trocha pomyślunku. Dbej o sia, sprawdzej prognozy pogody i ubier sie stosownie do aury.
Udanego i bezpiecznego rajtowanio wszyskim życza!

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Lajske dźiwadło na wsy bě mjez publikumom přeco hižo jara woblubowane. Na tym so hač do dźensnišeho ničo změniło njeje. Chróšćanska lajska dźiwadłowa skupina nawjaza na wulku tradiciju wjesneho dźiwadła. Tak hraješe hižo wot 1945 do 1964 pod nawodom Pawoła Kmjeća.
1977 wozrodźi so dźiwadłowa skupina ze sydom wosobami. Organizatoriski nawod přewza tehdy Zala Cyžowa. 27 lět organizowaše wona proby a wustupy, staraše so wo kostimy a rekwizity. Zdobom pisaše chroniku. W lěće 2004 přewza Gabriela Lebzyna tute zastojnstwo. Ju naslěduje wot lěta 2017 Tobias Bulank. Wuměłski nawod měješe wot wšeho spočatka dźiwadźelnik Jan Mahr. Po jeho smjerći w lěće 2010 přewza tutón Tomaš Cyž.
Dotal je skupina swój swěrny publikum ze 27 inscenacijemi, wosebje z wjeselohrami, zahoriła. Njezapomnite pak wostanu historiska hra „Naš statok“, kotraž w lětomaj 1988 a 1989 pod hołym njebjom před Wotrowskim hrodźišću hraješe, a dramatiska hra „Hańža Hernaštec“ z lěta 2003. Nimo dźiwadźelenja wobdźělichu so někotři čłonojo skupiny w lěće 2008 při synchronizaciji estniskeho filma za dźěći „Ruudi“ a w lěće 2011 na nahrawanju kompjuterowe hry „Krabat a potajnstwo serbskeho krala“ w SAEK w Budyšinje.
Cyłkownu chroniku Serbskeje lajskeje dźiwadłoweje skupiny Chrósćicy z. t. namakaće tu ».
Kontakt
Serbska lajska dźiwadłowa skupina Chrósćicy z.t.
Lipowa 13
01920 Chrósćicy
Předsyda:
Tobias Bulank
Lěto załoženja: 1977
Ličba čłonow: 17


text: Funino! To je słowo, kotrež budźemy w přichodźe husćišo słyšeć, znajmjeńša na polu kopańcy juniorow. Jendźelsko-španiski substantiw ryzy přełožene woznamjenja, zo ma dźěćo wjeselo ( „fun“ = wjeselo, „nino“ = dźěćo), hladajo na kopańcu pak je to wosebity modus, kotryž je mjez trenarjemi a hrajerjemi dale a woblubowaniši. Němski koparski zwjazk (DFB) je nětko samo postajił, zo ma funino wot sezony 2024/ 2025 po cyłej Němskej pola bambinijow kaž tež F- a E-młodostnych primarny hrajny modus postajeć. To rěka, zo njebudu młodźi koparjo hižo po zwučenym wašnju z jednym wrotarjom a šěsć hrajerjemi swójske wrota zakitować a tamne nadběhować. Pola funino-kopańcy je hrajne polo wo wjele mjeńše, wrotar žadyn wjac njeje a mustwo wobsteji z jeno třoch koparjow a jednoho za wuměnu. Zakitować maja so dwoje małe wrota, za to móžeš wězo přećiwniske nadběhować. Tež modus ze štyrjomi, pjeć, šěsć abo maksimalnje sydom hrajerjemi je móžny. Mustwo, kotrež je w běhu hry wrota docpěło, dyrbi hnydom noweho hrajerja zaměnić. To je skrótka rozjasnjeny modus funino-warianty.


text:
Pawoł V.
Pawoł V. (z byrgarskim mjenom Camillo Borghese; * 17. septembra 1552 w Romje; † 28. januara 1621 runje tam) bě italski duchowny, studowany jurist a filozof a wot lěta 1596 kardinal. Dnja 16. meje 1605 bu jako najmłódši čłon kardinalskeho kolegija w starobje jenož 52 lět jako naslědnik Lea XI. wuzwoleny za 232. bamža romsko-katolskeje cyrkwje. Swoje bamžowske mjeno woli po Pawole III., spěchowarju swojeje swójby.
Po wjace hač pjatnaćelětnym pontifikaće zemrě kónc januara 1621 w starobje 68 lět, po tym zo bě so w decembrje při procesionje składnostnje dobyteje bitwy při Běłej horje sypnył. Jemu slědowaše Alessandro Ludovisi jako bamž Hrjehor XV.


text:
Prěni nam dotal znaty serbski napis na materielnym objekće steji na wazy Jana Gelanskeho z Hodźija a pochadźa z lěta 1735. W dalšich lětdźesatkach sćěhowachu serbske napisy předewšěm na narownych pomnikach, ale tež na zjawnych twarjenjach a w priwatnym wobłuku.1 W běhu 19. lětstotka jewja so serbske napisy w přiběracej měrje tež we wuhotowanju cyrkwjow w katolskich kaž ewangelskich wosadach Hornjeje Łužicy. Při tym zapřijachu so tež zwony na cyrkwinskich wěžach, kiž běchu w předchadźacych lětstotkach pak z łaćonskimi pak z němskimi tekstami wuhotowane. Po rjedźe jich nastaća maja so w přinošku najstarše zwony ze serbskimi napisami předstajić.
Zwón w Radworju z lěta 1835
Dalokož dotal znate, bě Radworska wosada prěnja, kiž wobsedźeše zwón ze serbskim napisom. Jednaše so wo mały z dohromady třoch zwonow tehdyšeje farskeje cyrkwje při nawsy, kotrejež wołtarnišćo dźensa jako sakralny muzej słuži. Na jeje wěži bě so 18. apryla 1835 srjedźny zwón puknył, na čož da jón wosada hromadźe z małym zwonom do zwonylijernje Friedricha Gruhla w Małym Wjelkowje, hdźež buštej wobaj za 196 tolerjow nowej latej. Na srjedźnym zwonje stejachu nimo lětoličby 1835 mjena kolatora, biskopa, fararja a wučerja. Mały zwón pak bu ze štučkomaj w němskej a serbskej rěči, kóžda po štyrjoch linkach, wuhotowany. Swjatočne poswjećenje noweju zwonow wotmě so 7. februara 1836 w Radworju.


text:
Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Boйцex KoBaлeBcbkий; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; وويسيتش كواليوسكي; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; ヴォイチェフ・コヴァレフスキ; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; وويسيتش كواليوسكى; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Wojciech Kowalewski; Boйцex KoBaлeBckий; Wojciech Kowalewski; futbolista polaco; পোলীয় ফুটবলার; lengyel labdarúgó, edző; Poola jalgpallur; futbolari poloniarra; futbolista polacu; пoлbckий фyTбoлиcT; polnischer Fußballtorhüter; futebolista polaco; futbollist; ֆուտբոլիստ; بازیکن فوتبال لهستانی; fotbalist polonez; Polish footballer; futebolista polonês; لاعب كرة قدم بولندي; Polish footballer; polski piłkarz, reprezentant kraju; пoлbcbkий фyTбoлicT; Pools doelman (1977-); calciatore polacco; futbolista polonès; Bal tãongra; כדורגלן פולני; futbolista polaco; Polish footballer; imreoir sacair Polannach; footballeur polonais; KoBaлeBckи, Boйчex; KoBaлeBckи B.; Boйчex KoBaлeBckи; Boйцex KoBaлeBckи; KoBaлeBckий, Boйцex; KoBaлeBckий Boйцex; KoBaлeBckи; KoBaлeBckи Boйцex; KoBaлeBckи, Boйцex; Wojciech Kowalewski
Multimédia na categoria "Wojciech Kowalewski"
Esta categoria contém os seguintes 3 ficheiros (de um total de 3).


text:
Szpacyrkym po Cieszynie
“Gdo sie za swój jynzyk wstydzi takim nich sie każdy brzidzi”
"Moja ty słodko cieszyńsko mowo
być zawsze do prawjynio gotowo
a jak cie uż żodyn nie bydzie rozumioł
to jyny wiater bydzie po naszymu szumioł"
POZÓR! Kiery nimo chynci tego czytać, abo kansi wraził łokulory, abo mo moc roboty i łoczy go bolóm to se może tego posłóchać jak prziciśnie tóm biołóm szczałke w tej czyrwiónej kostce, kieróm nóńdziecie pod spodkym”.
Tustelok poradzi
Je tako godka kiero prawi, że Polok poradzi / czyli Polak potrafi /, ale jak żech sie przizdrził naszymu miastu tak ganc s bliska, to zaczło sie mi zdować, że tustelok eszcze bardziyj poradzi. Bo dejmy na to, taki plac pod wiaduktym, kiery mo słóżyć tustelokóm do poniechowano tam swojich aucisków, dycki je pełny. Ale jak uż to tu rychlij było napisane, że tustelok poradzi, to znaszli sie hnet tacy kierzi dycki eszcze kapkem placu dlo siebie nóndóm. Rozchodzi sie ło to, że kierysi kiejsi zbytecznie jak tyn parking tam rychtowali przegrodził go szyrokim trotuarym, na kierym idzie se ze swojim auciskym stanóć. Stanóć tam może każdy ze swojim autym, ale leprzyj majóm ci co kupili se auto na wiynkszych kolcach, bo łóne poradzóm przehópnóć tyn wielki krawynżnik kiery tam je. A to przeca ni ma wszecko, bo tyn kiery se tam stanie, to nie musi za to stoci wyszkrobać ze swoji szrajtofli ani jednego złomanego grosza. Aż dziw biere, że żodyn s miastowych urzyndników nie prziszeł na to, coby na jakisi tabulce, abo na tej zieleźnej kiśni do kierej wciepuje sie pinióndze, napisać ło tym, że tyn trotuar też patrzi sie ku parkingu. A dzisio tam je tak, że jak gdo rychlij przijedzie i se postawi auto na trotuarze, to nic za to nie płaci, a tyn kierymu sie to nie podarzi, to bydzie mioł w kapsie lekszóm szrajtofle. I niech mi kiere spruguje rzeknóć że tustelok nie poradzi, to go wartko tam poślym coby sie podziwoł na tyn cały zaciśnióny parking pod wiaduktym. I niech se żodyn nie myśli, że w Cieszynie obstoji sie chocioż jakisi mały kónszczyczek gróntu na kierym żodyn nie postawi nigdy swojigo auta.
Mini słownik gwary cieszyńskiej:
godka - powiedzenie, sie przizdrził - się przyjrzał, ganc - całkiem, do poniechowanio - do pozostawiania, dycki - zawsze, rychlij - szybciej, hnet - szybciej, kapkem - troszkę, nóndom - znajdą, poradzóm - potrafią, przehópnóć - przeskoczyć, wyszkrobać - wydrapać, szrajtofla - portmonetka, nie prziszeł na to - nie wpadł na to, zieleźna kiśnia - metalowe pudło, wciepuje - wrzuca, kierymu - komu, w kapsie - w kieszeni, rzeknóć - powiedzieć, zaciśnióny - zapełniony, żodyn - nikt, obstoji sie - utrzyma się.
Tóż mjyjcie sie wszedcy dobrze i wiesiołego popióntku


text:
Ekliptika
Ekliptika jo (imaginarna) rownina w kosmosu, w kótarejž se w orbiśe zemja wokoło słyńca pógibujo.
Orbity drugich planetow słyńca njejsu rowno w ekliptiśe, ale teke nic pśeliš daloke wót togo.
Rotaciska wóska zemje njejo rowna k ekliptiśe, ale ma k jeje padorownje nugel wót něźi 23° 26'. Toś ten nugel zawinujo fenomen měnjecych lětnych casow. Wóna njejo konstantna, ale wariěrujo (z perioźe wót něźi 40.000 lětow) mjaz 21° 55' a 24° 18', wobwliwujcy klimat zemje. Wóna něnto se pómjeńšujo; něźi 4300 buźo srjejźnu gódnotu wót 23°06' dośěgnuś a něźi w lěśe 25.000 minimalnu gódnotu.


text:
Haneczka bōła ôgrōmnie wkurzōno jak sie dowiedziała, że Tadek zaś tyn rok pojedzie do sanatorijōm. Ôna bōła tam yno roz, tak ze trzi lata nazod, ale wszyjski te chacharstwo widziala i to ji stykło! Jak wtynczos przijechała nazod do dōm, to zaroz prziszła ku mie sie troszka pouskargować: – Dziołcho, co jo przeżyła! Te babsko, co sy mnōm izba miało, to sztyjc kajś po wieczorach łaziyło, a to na jakiś dancingi, a to kajś ze chopiskami po barach… Na dziesiōnto we wieczōr zdōnżyć niy poradziyło, a potym mie budziyło we pojstrzōdku noce, bo bez ôkno do izby lazło, taki frechowne bōło! Dobrze, że my miały izba na dole, bo co by bōło, jak by tak ôna sleciała, a gyry se połōmała! Jo sie cołki czos dziwowała, po co tako zdrowo baba do sanatorijōm przijechała? Ôna zaś na mie godała, że siedza we izbie jak sopuch, kej tela chopōw po świecie loto, a baby mode do kafyje pyto. A nojważniyjsze je to, że ślubne ôd tych babōw a chopōw nic ô tym niy wiedzōm!
A teroz Tadek jechoł do Ustrōnio! Na szczyńści niy bōło to zaś tak daleko i za godzina szło tam autym dojechać, bezto Haneczka ugodała sie nojprzōd ze cerōm, a na drugi roz ze synym, coby pojechali ś niōm „starzika” nawiydzić. Tadkowi to sie myni widziało, bo Haneczka wszyjskim jego sanatoryjnym kamratōm godała, coby mu zrobiyła, jakby sam mioł co na boku! Po trzech tydniach Tadek był nazod: wypoczynty a ôpolōny, chocioż to bōł już poczōntek zimy. Isto kajś tam do solariōm poszoł, chocioż sie prziznać niy chcioł. Godoł, że po lufcie wiela łaziył i ôd wiatru sie isto ôpolył! Haneczka udowała, że mu wierzi, ale, jak yno dorwała ôd niego komōrka, to mu skasowała wszyjski nōmery, co ich niy znała. Za pora dni bōła u znajomkōw wielgo haja! Tadek chcioł zwōnić do chopa, co u niego hrubszo robota załatwiył – malowani cołki chałpy we pojstrzōdku, a tu nōmer ôd telefonu mu sie straciył! I tak przepod mu wielgi zarōbek, ponoć bez dziesiyńć tysiyncy. Tadek potym godoł, co chcioł zarobić na rajza do Rzimu, a tak nikaj ze Hankōm niy pojechali, bo kasy niy bōło!


text:
Togo
Togo, Republika Togijsko – państwo we zachodńij Africe, nad Zatokům Gwinyjskům. Grańica mo s Ghanům, Byńinym a Burkinům Faso. We wjynkšośći kraj gůřysty a wyžynny, yno na pouedńu je niźina aluwjalno. Do 1918 bůua to kolůńijo mjymjecko we keryj skuod wlazowoua tyž tajla uobecnyj Ghany. Ńyskoři potajlowano je na tajla francusko a brytyjsko a ta drugo přiuůnčůno ku Ghańy. Tajla francusko uoguośiua ńypodlyguość kej Republika Togijsko we 1960 roku.
Gospodarka uoparto we wjynkšośći na bauerstwje a rybouůwstwje, industryja yno spožywčo, wuůkyńńičo a cymyntowo, ńywjelge wydobyće surowcůw (fosforyty, marmury, sůl).
Podug religije, wjynkšość mjyškańcůw (51%) je ańimistůma.


text: Rowno w adwenśe, w tom casu pśichoda, jo wujšła nowa zběrka źiśecych basnjow »Rybkow połne kupadło« Dorotheje Šołćineje. W njej dopokazujo górnoserbska basnikaŕka, až wobkněžy swójo rucnikaŕstwo samo w dolnoserbskej rěcy. Wšako se rym a rytmus z jeje pjera perfektnje makatej. Toś buźo źiśam wót 8 lět radosć, wó pócynkach a njepócynkach nejwšakorakšych ptaškow a žrackow cytaś abo słyšaś. Basni pśewóźuju serbsko-nimske rěcne pomocy na kuždem boce. W tych pśisamem 30 basnjach graju zwěrjeta tu głownu rolu, lěc pólewankowa kokoš, wobuzna wójca, hajtka Majka abo 27 pjerkatych towarišow w ptaškowem abejceju. Rowno tak šybałe su rymowane tšojeńka. Tak drogujo běły mjadwjedk Knut do Łužyce, pinguin póžeda za ptaškoweju swajźbu, psyck Sherry wumějo cirkusowe kumšty a njeplek Hano handa same njerodnistwa.


text:
Nazwa
Publikacje:Zeszyty Naukowe AM
Publikacje powiązane
Ilość powiązanych elementów: 17
- Zeszyt Naukowy (5) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (1) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (6) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (7) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (8) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (9) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (2) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (3) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (4) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (10) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (11) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (12) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (13) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (14) AM w Bydgoszczy
- Zeszyt Naukowy (15) AM w Bydgoszczy
- Twórcy i animatorzy muzyki na Pomorzu i Kujawach
- Język, system, styl, forma w muzyce (VI i VII)


text:
Laszsko godka
Laszsko godka (polsko godka: gwary laskie, czesko godka: lašská nářečí) je rzecz, kero używano je we połedńowyj tajli Gůrnygo Ślůnska po uobuch strůnach teroźńij czesko-polskij grańice. Laszske djalekta sům djalektůma ślůnskij godki ze ajnflusym morawskij.
Literacko laszsko godka zrychtowoł przed drugům śwjatowům wojnům Óndra Łysohorsky. Wele ńego we roku 1936 we Uostrawje we kůłku mjanowanym "Laszsko perspektywa" sebrali śe inksze laszske literaty: Josef Šinovsky, Jan Stónawsky, Jura Hanys. Chocóż po drugyj wojńe śwjatowyj czeske kůmůńisty zakozali durkowańo laszskych tesktůw, Łysohorsky bůł dwa razy głoszůny do Noblowyj Literackij Nadgrody uod szwajcarskigo pisma "Poésie vivante: Tribune Internationale de Poésie".
Przikłod literackigo tekstu[edytuj | edytuj zdrzōdło]
"Baborowscy rzymejśńicy chodźyli pyrwaj ze swojim tauwarym po jermakach. Z dumu wychodźili na weczur abo wczas rano. Nejwjeci ich szło paura narauz. W jedyn pautek rano zajś se wybjyrali na cestu. S poczautku byli yny trze. I szli ku Sulkowu. Jak przyszli na most, śedźeł tam chłopek jak małe dźećo w czerwynim ancugu a ńe chćeł ich przepujśćić. W ruce dyrżeł hułu. Ći trze rzymejśńicy wystraszyli se a wraućyli nazaud. Po cejśće potkali druhich. Tim prawjyli, iże wasyrmun śedźi na mojśće a straszi. Ći se tejż źlekli a chćeli iść inszum cestum. W tim przyszli trzeći. Ći rzekli: "My ńe pujdźime kadyińdźi. Naus tu jest tela ludźi, to se wasyrmuna ńe źlekńime". Teraz szli wszycy rzymejśńicy wrauz ku mostu. Wasyrmun tam jeszcze śedźeł. A kej ku ńimu przyszli, dobrze opakowańi, skoczył un ze mosta do wody i wszyckich oszpluchtoł."


text:
Ônskigo razu było se małżyństwo co ni miało bajtli i fest im było skuli tego niechersko
Jednego razu baba wajała że mogliby mieć bajtla choby tak małego jak paluszek, już to by im stykło coby być szczyńśliwōm familijōm. I tak tyż sie stało, beztuż że baba była trocha lebioda słabego zdrowio, za siedym miesiyncy urodziyła synka małego choby palec. Rodzice nazwali go Tomcio i fest mu przali.
Kiejsik jak synek już trocha podrosnył, fater wziōn Tomcia do lasa po drzewo. Mały skrył sie w uchu konia i roz dwa som zakludziył bryczka ku lasu. Po drodze trefiyli na miejscowego fesztra kiery nie umioł sie nadziwować niezwykłymu synkowi. Chop zaoferowoł że go odkupi od fatra coby go pokazywać w mieście i zarobiać na cudoku. Fater sie nie chcioł zgodzić ale szprytny młody go przekabaciył bo ôbsztalowoł chytry plan. Feszter zaplaciył i wziōn Tomcia na gowa do kapelusza.
Yny trocha ujechali jak młody nasmyśloł że mu niedobrze i musi na chwila slyś
Jak yny feszter postawiył go na ziymi tyn pitnył w barzoły i yntlich skrył sie w muszli ślimoka. Chop wrzeszczoł i ciepoł sie choby wesz na grzebiyniu ale nie znojd Tomcia. Synka wziyno spani ale ôroz usłyszoł dwóch kradzioków co rozprawiali o tym jako ochabić poblisko fara. Tomcio sie doł do godki i zaoferowoł, że wśliźnie sie na plebanio i bydzie podowoł złodziejōm co yno bydom chcieli. Kradzioki prziwstali sie na pomyślōnek ale jak yny prziszli ku chałupie plebanka i wpuściyli Tomcia do pojszodka, tyn narobiył tela larma, że musieli pitać bo przilazła chrubo kucharka uzbrojono w epny fyrlok.
Tomcio poszoł do stodoły bo już był fest wykamany. Legnył se na sianie i społ twardo aż sie kapnył że oto je w bachōrzu krowy co to zaczła szkubać słoma i przi tymu połkła małego. Jak Tomcio zacznył jaszczeć! Wrzeszczoł tak, że aż plebanek przilecioł i kozoł zabić krowa bo mu sie pozdało że coś je z niom nie echt i chyba jom dioboł opyntoł skoro słyszeć nieludzki wrzaski z pojszodka. Krowa poćwiartowali a żołōndek wyciepli podle lasa.
A praje tam szubrzikowoł głodny wilk kiery zaros chapsnył miynso
Szprytny Tomcio ôbsztalowoł nastympny plan – podpuściył wilka że go zakludzi do jednego kamerlika kaj sie nażere do syta najzocniejszych maszketów. A młody oczywiście mioł na myśli swój dōm. Wilk warto porajtowoł do chałupy Tomcia, wparzył do spiżarnie i zacznył wyjodać wuszty i szpyrki. Wtedy Tomcio zacznył głośno wrzeszczeć i przilecioł fater kiery migiym zaciukoł wilka i uwolniył syna z bebechów.
Taki to mecyje mioł nasz pomysłowy miglanc. Ale po tym wszyskim Tomcio postanowiył że już na zawsze sie ôstanie z rodzicami i nie bydzie wiyncy wynokwiać ôstud.


text:
Wuměłc-architekt Arnold von Westfalen jako inowatiwny gotiski twarski mišter hroda Albrechtsburg a jeho architektoniske herbstwo
Za architekturu je 15. lětstotk wosebity čas, dokelž hodźi so jara zajimawe wuwiće wobkedźbować, kotrež wustupuje po cyłej Europje, wosebje tež w Sakskej a we Łužicy. Jako w Italskej dawno hižo renesansowy stil z cyle hinašimi konceptami a strukturami knježeše a swójba Medici Florenz k wuměłskemu centrumej wutwari, jako Leonardo da Vinci swoju Mona Lisu molowaše a Michelangelo jasne klasiske formy w architekturje naćisny, wuwi so w krajach sewjernje Alpow wosebje wirtuozna forma pózdnjeje gotiki.
Tuta wirtuozna formowa rěč gotiskich strukturow a ornamentow je so wosebje we wuchodnych regionach hač do dźensnišeho zdźeržała. Najjasniši přikład za to namaka so w njedaloko wot Drježdźan na skale ležacym hrodźe Albrechtsburg. Hižo zdaloka wuhladaš wysoko nad Łobjom trónowacy hród w Mišnu. Horjeka na hrodowej horje wita će jako prěnje gotiska katedrala, kotruž mnozy ze swjatym Benom zwjazuja, kiž je tam pohrjebany.
Na lěwym boku cyrkwje, směr sewjer, přizamknje so hród z jeho sławnym a charakteristiskim witym schodom. Twarski mišter Arnold von Westfalen započa 1471 z twarom hroda, kotryž běše prěnjotnje jako rezidenca za Wettinskeju bratrow kurwjercha Ernsta a wójwody Albrechta mysleny.


text:
Hań downi na szczworto niydziela Postu godali we kościele „niedziela róż”, a że u nos jeszcze te kwiotki niy kwitły, to se jom ludzie pomianowali po swojimu, a godali na nia kwietno. Jak mi niy wierzicie, to przijedźcie do Żorow a idźcie se do farnego kościoła świyntych apostołow Filipa a Jakuba, tam wele zakrystyji momy nagrobek ze XVII wieku. Je tam pochowany żorski kupiec Girzi Latany ( po naszymu Jerzy Łatany), co umrził trzi dni przed niydzielom kwietnom. Napis je po morawsku, ale leko go poczytać idzie, bo morawski był do polskigo podany. Napisałach, że był i to je prowda, bo już downo sie tego jynzyka niy używo, a nikerzi go ze jynzykiym czeskim mylom, co sie w nim pisać zaczyno jednako troszka niyskorzi (XVIII/XIX wiek).
U nos Wielgi Post przipado po połowce lutego, two cołki marzec a czasym i konsek kwiytnia, to je tyn czas, co już momy wiosna na karku, ale kwiecio wiela niy uświodczysz! We lutym, to kwitnom na zegrodkach a we lasach przebiśniegi a śnieżyczki, ale ni ma ich wiela i jo musza sie przyznać, że naszego, ślonskigo miana łod tych kwiotkow niy znom, jak kery ło tym cosikej wiycie, to mi go napiszcie. We marcu u mie na zegrodce pokazujom sie żółte a lilowe szafranki (krokusy) a we kwiytniu modre kukołki (szafirki), ale jo se sama ich tam nasadziła, a ze polnych kwiotkow to co nojwyżyj na polu abo na niyużytkach potkać idzie podbioł a gynsi pympki. Te łostatni, jak yno śniyg ślezie zaroz sie pokazujom, ale wioniuszka śnich niy do sie zrobić, bo som za krotki. Jak je ciepło, to poczontkiym kwiytnia momy narcyźle a potym tulpy, a we lasach insze drobne biołe a żołte kwiycie (zawilce), ale musza sie wom przyznać, że jo go tyż po naszymu pomianować niy poradza, krom pietrowych kluczykow (pierwiosnki), co ich wszyjscy znomy. Dziepiyro po Wielkanocy przichodzi czas na fijołki a nasze mlycze żółte a potym na kwiotki roztolicznej barwy, a jo sie już tego doczkać niy poradza.
Hań downi na szczworto niydziela Postu godali we kościele „niedziela róż”, a że u nos jeszcze te kwiotki niy kwitły, to se jom ludzie pomianowali po swojimu, a godali na nia kwietno. Jak mi niy wierzicie, to przijedźcie do Żorow a idźcie se do farnego kościoła świyntych apostołow Filipa a Jakuba, tam wele zakrystyji momy nagrobek ze XVII wieku. Je tam pochowany żorski kupiec Girzi Latany ( po naszymu Jerzy Łatany), co umrził trzi dni przed niydzielom kwietnom. Napis je po morawsku, ale leko go poczytać idzie, bo morawski był do polskigo podany. Napisałach, że był i to je prowda, bo już downo sie tego jynzyka niy używo, a nikerzi go ze jynzykiym czeskim mylom, co sie w nim pisać zaczyno jednako troszka niyskorzi (XVIII/XIX wiek).


text: Wojerecy (KD/SN). Wjeršk kóždolětneho lěćneho programa Wojerowskeje Kulturneje fabriki (Kufa) je nadróžne dźiwadło na Piwarskej hasy. Na lětušu pomjeńšenu wariantu minjenu njedźelu popołdnju přichwata tójšto ludźi do Kufa, hdźež hudźeše orchester Tango Misterio. Rejwali su k tomu pory, kotrež tam kursy wopytuja. Tež Anke a Olaf Kühn běštaj mjez nimi a wjesołaj, zo móžeštaj po dołhej přestawce zaso k argentinskej hudźbje swoje koła wjerćeć. Tři měsacy dyrbještaj zwisk k přećelam tango-hudźby přez telefon abo z mejlkami wudźeržować. Na parkowanišću Kulturneje fabriki lubješe so ludźom program amerisko-němskeho duwa „Bobarino a knježna Döpp“. Dale překwapi skupina Tridocoulus z Berlina ze spěwom, breakdanceom a akrobatiku. Semion Bazavlouk rozkładowaše princip beatboxinga, kak je móžno z hubu bijadło abo perkusijowe instrumenty imitěrować. Trójka Tridocoulus je so Helze Kopischke z Wojerec najlěpje lubiła. Jako młoda žona dźě běše wona sama artistka a měnješe, zo ma „tele zarjadowanje za žiwjenski eliksěr“.


text:
Zakładne zastaranje za mobilne telefonowanje zawěsćić
Kulow (AK/SN). W Mučowje staja přichodne tydźenje nowy sćežor za mobilne škričkowanje. Předewzaće ATC Germany Holdings GmbH Ratingen chce jón natwarić. Kulowska měšćanska rada je to na swojim zašłym zeńdźenju wobzamknyła. 13 radźićelow je přihłosowało, jedyn bě přećiwo namjetej a jedyn so hłosa wzda. Sćěhowali su na te wašnje stejišćo Mučowskeje wjesneje rady. „Wažne je, zo njesteji sćežor blisko wjesneho srjedźišća, štož je so nam poradźiło“, rjekny měšćanosta Markus Posch (CDU). „Stać budźe njedaloko železniskeje čary na zwjazkowej dróze do směra na sportnišćo.“ Podobne stejnišćo su w Hózku docpěli. „W Dubrjenku“, Markus Posch rozłoži, „je wjesna rada nastajenje tajkeho sćežora wotpokazała. Na to žadyn wliw nimamy.“


text:
wopisanje produkta
br > Měd je ryzy přirodny produkt. Pčołki jón produkuja, zo bychu składy za zymu měli. Za to hromadźa najprjedy nektar kćenjow w swojim mjedowym žołdku, družinje kropy. Wróćo w kołću, klumpaja abo bywaja jón zaso horje a přepodadźa jón druhim dźěłowym pčołkam, kotrež jich mjedowy žołdk z nim pjelnja. Při tym so nektarej ćělesapołne encymy přiměšeja, kotrež měd pozdźišo tak drohotny činja.
br > Bozanka drje je wjetšinje zahrodkarjow znata. Kerk abo zdźěla tež štom je woblubowane drjewo za přirodu zwostajene zahrody z ekologiskim ćežišćom. Jeho kćenja kaž tež jeho płody su pola insektow a ptačkow rady widźane. Runje tak za nas čłowjekow, wšako hodźa so kćenja wuběrnje jako sirup a płody za witaminy bohate poliwki a napoje předźěłać. Rostlina bozanka wobsedźi wysoku atraktiwitu w zahrodźe a hodźi so jako jednotliwje stejacy solitar abo jako skupinska rostlina w měšanych dźiwich sadowych płotach.   Bozanka je jara požitna. Je to dobre žórło za witamin C a balastowe maćizny, mjeztym zo wobsahuje mało wuhlikowych hydratow a tuka. A kaž druhe jahodki wobsahuja bozankowe jahodki sylne antioksidantije, pod nim: 1. alkoholowe kisaliny; 2. flavonoli; 3. anthocyane.
Kombinacija mjedu z bozanku a dobrym likerom skići słódny słód za chłóšćakow.
Recommended products
EUR 3,90
inkluziwnje 19 % USt přidatnje kóšty za pósłanje
EUR 3,90
inkluziwnje 19 % USt přidatnje kóšty za pósłanje
EUR 3,90
inkluziwnje 19 % USt přidatnje kóšty za pósłanje
Customers also purchased
Reviews


text:
Kėdainiai
Kėdainiai (pol. Kiejdany) je mjasto we strzodkowyj Litwje, we uokryngu Kaunas, po uobuch strůnach rzyki Nevėžis, 51 kilomyjtrůw na půłnoc uod Kaunas. Půmjyszkuje we ńim bezma 31 tyś. ludźi. Kėdainiai je głownym mjastym gminu Kėdainiai a szołtystwa uo takym samym mjańe. Na teryńe mjasta do rzyki Nevėžis wpado tyż Dotnuvėlė a Smilga (uod zachodu) a Obelis (uod wschodu).
Stare mjasto we Kėdainiai je wpisane we register kulturalnyj erbizny jako mjejski dynkmal. Stojům tam sztyry kośćoły (katolicki kośćůł Śwjyntygo Zefyla a kośćůł Śwjyntygo Jerzygo a tyż protestancke a Kośćůł Pańskigo Przemjyńyńo). Lů mjasta wożno je industryjo (znamjyńńy chymiczno a przerobjyńo jodła). Sům sam tyż dwje poczty.


text:
Beschreibung
W dwanatym měsacu hlada wšěm dźěło do rukow: Mister X chodźi po měsće a rozdźěla mysteriozne hodowne postrowy, palčička Luiza twori w rumpodichowej dźěłarni nanajlubše pleńčatka a zabyćiwy Oliwer pyta kmanu chowanku za maćerny hodowny dar. A naposledk so tež hišće wowcyny Boži narodk pali! Po telko hodownikowanju pak knježi patoržicu mjez dźěćimi sama napjatosć. Je nank tón rumpodich? Hdźe wostanje online skazana jědlenka? Spjelni so són wo kristalowym konju? A dokal je so poprawom hodowna husyca Lejna zminyła? Wotmołwu na wšě te prašenja dóstanu mali čitarjo wuwzaćnje hižo do hód, a to wot 33 awtorow, kiž su lóštne a putace powědki a basnje za nje napisali. Wudawaćelka Ingrid Juršikowa je nimale 40 přinoškow wopřijacu pisanu čitanku zestajała a Jutta Mirtschin stwori k tomu přewšo powabliwe ilustracije. Njeje to krasne wobradźenje?!
Awtorki a awtorojo
Hańža Bjeńšowa, Jurij Brězan, Beno Budar, Andreja Chěžcyna, Jakub Bart-Ćišinski, Jěwa-Marja Čornakec, Měrana Cušcyna, Rejzka Deleńkec, Róža Domašcyna, Benedikt Dyrlich, Monika Dyrlichowa, Pawoł Grojlich, Lubina a Dušan Hajduk-Veljković, Ingrid Hustetowa, Jurij Koch, Křesćan Krawc, Marja Kubašec, Lenka, Kito Lorenc, Lydija Maćijowa, Jan Měškank, Měrka Mětowa, Diana Nagelec, Michał Nawka, Jan Radyserb-Wjela, Sylwija Šěnowa, Madleńka Šołćic, Dorothea Šołćina, Měrćin Wjenk, Alfons Wićaz, Wórša Wićazowa, Jan Wornar


text:
Victor Klemperer
Victor Klemperer (* 9. oktobra 1881 w Landsbergu nad Wartu; † 11. februara 1960 w Drježdźanach) bě němski literarny wědomostnik, romanist, spisowaćel a politikar. Wosebitu znatosć docpě nimo swojeho pojednanja LTI – Notizbuch eines Philologen (Lingua Tertii Imperii: rěč Třećeho Reicha) dla swojich wot 1995 pod titulom Ich will Zeugnis ablegen bis zum letzten (1933–1945) wudatych dźenikow z časa nacionalsocializma, w kotrychž wopisuje podrobnje swoje wosobinske nazhonjenja jako wustorčeny a přesćěhowany protestant židowskeho pochada. Klemperer płaći jako jedyn z najwažnišich chronistow mjez přežiwjencami holokawsta, nimo toho pak tež jako wuznamny časowy swědk cyłeje doby do a po nacionalsocialistiskim knjejstwje.
Po swojej ćěkańcy z palacych Drježdźan w februarje 1945 nadeńdźeštaj Victor a Eva Klemperer nachwilny schow w domje swojeje něhdyšeje serbskeje hospozy Hańže Šołćic w Pěskecach.[1] Po dalšich etapach w Sakskej a Bayerskej nawróćištaj so w juniju 1945 do Drježdźan.
Při wólbach w oktobrje 1950 zaćahny jako zastupjer Kulturneho zwjazka NDR do Ludoweje komory NDR a bě hač do lěta 1958 z jeje čłonom. Wot 1950 bě tež rjadny čłon Akademije wědomosćow NDR.
NóžkiWobdźěłać
- ↑ Viktor Klemperer: LTI. Notizbuch eines Philologen, Leipzig 1996, str. 344 sl.
WotkazyWobdźěłać
-
- Victor Klemperer – Literatura w katalogu Němskeje narodneje biblioteki (němsce)
- Přehlad wo zawostajenstwje Klemperera na stronach SLUB w Drježdźanach


text:
Damian Wójcikbookmark (59' Robert Binkowski), Mariusz Szyszka, Andrzej Tychowski, Paweł Skrzypek, Marcin Woźniak, Cezary Przewoźniak, Adrian Sobczyński (55' Tomasz Rydzak), Radosław Biliński, Paweł Posmykbookmark, Maciej Ropiejko, Marek Kowalbookmark (76' Marcin Jankowski)
trener: Mariusz Kuras
Kamil Woźniak, Robert Warczachowski, Wojciech Świderek, Bartłomiej Kowalski, Marcin Wróbel, Piotr Charzewski (75' Wiaczesław Zamarabookmark), Rafał Lodabookmark, Aleksandar Atanacković (89' Mariusz Woroniecki), Arkadiusz Czarnecki, Adam Młodzieniak, Dmitrij Wierstak (79' Maciej Manelski)
trener: Wiesław Borończyk


text:
Łod malutkości wiosna to jo mom łogromnie rada!
Widziało mi sie dycki, jak sie robiło coroz ciepli. Pokozowała sie piyrszo trowka, lichuśko, ciyniuśko, a potym łoroz sie zrobiła szumno, zieloniuśko, a mimo ni pokozały sie piyrsze żołte kwiotki: podbioł, mlycze a gynsipynki, ale łone już miały biołe płatki ze rożowymi krajuszkami, a potym to już ani niy szło sie nadziwić: wszystek rosło a bujało…
Nasze ptoszki prziszły do dom nazod a rychtowały se gniozdka: cukrowki – na naszym wielgim, włoskiym łorzechu, maluśki, modre sikoreczki we budce na słupku łod płota, szpoki na trześni, pinkawy we krzach tarniny za szkolnym boiskiym, a raszki we flidrze, co rośnie na naszyj zegrodce wele szkolnego płota.
Ciotka Zuzka dycki godała, że na tym świecie ni ma nic za darmo. Bezmała jo tak fest przaja naszyj wiosence a tymu całymu ciepełku, boch sie bez lato narodziła, jak piyknie a ciepło było i po caluśkim dniu słoneczko świyciło! Isto cosikej musi w tym być, bo jak przidom podzimni wiatrzyska a potym zima ze śniegiym, to jo nikaj niy wyłaża jak niy musza i wiosny a lata to jo sie już doczkać niy poradza. Podle mie lepsze som dwa gorki lata do kupy niż jedna mroźno zima! Zima mo tyż jednako swoji uroki, ale jo ło ni niy stoja!
Teroz praje żech prziszła ze zegrodki i tak se myśla, eli jo kejś niy posioła jakich kwiotków wele pigwy, bo inakszy skond by mi sie tam wziyny? Som taki krociuśki ,ale łogromnie szumnie kwitnom, na modro! Jo sie trocha na kwiotkach znom, ale co to je za zorta, tego niy wiym, byda musiała po internecie poszukać. Praje mój chop godo, że isto sie same zasioły, abo ptoki ich sam prziniosły! Wele nos zegrodki działkowe polikwidowali, ale kwiecio kupa łostało! Bezmała mieli tam stawiać wielgi sklep, ale teroz ni ma ło tym ani słychu, ani dychu!
Hnet już lato przidzie, bo nasza brzozka mo coroz wiyncy liści i juz niy som taki świyżuśki, bladziuśki ale ciymno zielone, a na olszy, co rośnie za naszym płotym to aż czorne sie zrobiły, bezto na ta zorta olsza czorno godajom!
I tak roztomili, by my se mogli jeszcze dugo berać, ale za kwila momy połednie i jo musza łobiod warzić!
Wasza Grymlino


text:
Jakub Kolas
Jakub Kolas (běłorusce Яkyб Koлac, poprawom Kanstancin Michajlawič Mickewič / KaHcTaHцiH MixaйлaBiч MiцkeBiч; * 3. nowembra 1882 w Akyncach, oblasć Minsk; † 13. awgusta 1956 w Minsku) bě běłoruski spisowaćel, narodny basnik Běłoruskeje SSR (1926), wot 1928 čłon a wot 1929 wicepresident Běłoruskeje akademije wědomosćow. Wón bě jedyn ze załožerjow a klasikarjow noweje běłoruskeje literatury a je nimo Janka Kupale jedna z hłownych wosobinow běłoruskeho wozrodźenja spočatk 20. lětstotka.
W swojich twórbach (mjez druhim "Pěsnje jatby" / "ПecHи HeBoли", "Pěsnje žaroby" / "ПecHи пeчaли") sympatizowaše Kolas z běłoruskim burstwom.
Wotkazaj[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Jakub Kolas – Literatura w katalogu Němskeje narodneje biblioteki (němsce)


text:
K stawiznam Serbskeje wyšeje šule (Swš) Ralbicy
Stawizny Ralbičan šule sahaja daloko wróćo do lěta 1685. Tehdy natwari so mjenujcy prěnje šulske twarjenje w mjenowanej wjesce. Twar bě jednory, z drjewa a słomjanej třěchu. Dźěći z wokoliny wuknychu w tutym dwuposchodowym tykowanym domje čitać, pisać a ličić, předewšěm pak nawuknychu tu tež němsku rěč. Po času sta so němska rěč z wučbnej rěču. Nowe, masiwnje z cyhelow natwarjene šulske twarjenje nasta w lěće 1885 wosrjedź wsy. W tutej wjesnej šuli wučachu so šulerjo prěnjeho do štwórteho resp. pjateho do wosmeho lětnika zhromadnje. Tuta šula so w druhej swětowej wójnje chětro wobškodźi. Po znowanatwarjenju šule přez wobydlerjow gmejny Ralbicy kaž tež po wospjetnym saněrowanju wuknychu w tutym twarjenju do šulskeho lěta 2001/02 jenož hišće zakładni šulerjo. Dźensa wužiwa so twarjenje, kiž so wot wučerjow a šulerjow "Stara šula" mjenuje, za technisku wučbu srjedźneje šule.
Šulske twarjenje z lěta 1685, kotrež steješe tehdy w bliskosći noweje natwarjeneje šule, kupi gmejna w lěće 1845. Za 1200,-hr. předa wona ju w lěće 1896 dale do Drježdźan. Hišće w samsnym lěće bu twarjenje wottwarjene a na sakskej ludowědnej wustajeńcy jako přikład staroserbskeho twarstwa zaso postajene. Dźensa móže so model tuteje jónkrótneje šule, kotryž so po skónčenju mjenowaneje wustajeńcy wudźěła, w Serbskim muzeju w Budyšinje wobdźiwać.
Serbska wyša šula Ralbicy dźensa
W septembrje lěta 1974 dotwari so skónčnje twarjenje dźensnišeje Ralbičan šule, kotrež so zhromadnje wot wyšeje kaž tež zakładneje šule wužiwa. Z lěta 1975 so w tutej šuli wuči. Tež jědźernja a sportowa hala, kiž je do šulskeho twara sobu integrowana, so wot wobeju šulow zhromadnje wužiwatej. W lěće 2014 bu naša srjedźna šula wobšěrnje saněrowana. Z lěta 1984 liči SSŠ Ralbicy jako UNESCO-projektna šula a je z tym jenička serbska UNESCO-projektna šula na swěće. UNESCO-dźěło na tutej šuli bazuje na třoch stopach. K tomu liča přećelske styki do Pólskeje a Čěskeje, ekologiske a přirodoškitne wusměrjenje wučby a zwonkašulskich zaběrow kaž tež pěstowanje serbskeje rěče a kultury, při čimž so posledni mjenowany fakt jako hłowny směr skutkowanja wobhladuje. Tohodla je tež samozrozumliwje, zo wužiwa so na šuli serbšćina jako wobchadna rěč.


text:
Szesnoście lot było tyj dziołsze i już karlusy za niōm zaglōndały i możnej kery, ta historyjo ze tym kotym wymajstrowoł. Starka ze Margitkōm wylazły roz po śniodaniu na wyranda a tam na kōnszczyczku jakiś szmatki leżało cosikej taki małe, mryngate, kudłate a ôgrōmniście piszczało. Starka bryli niy miała, bezto niy poradziyła rozeznać, co to je. Margitka wziyna te stworzyni do rynki a uwidziala, że to je maluśki kocik, a pokozała go starce.
– Cosikej takigo! – dziwowała sie paniczka ze wille. – My mōmy yno kocura, a kocury przeca sie niy kocōm!
Margitka chciała, coby tyn kocik u nich ôstoł. I tak trefiył ôn do starczynej wille, a wszyjcy, co tam miyszkali mianowali go „Cosikejtakigo” i te miano sie do niego przilepiyło! Podwiela bōł maluśki niy bōło ś nim starości, ale potym, jako to dycki robiōm kocury, nauczōł sie smykać, bezto trza było dać na niego pozōr! Jedyn roz tyn rojber nawiydził badycimer, a skrōł sie pod wannōm . Wiedzioł, że jak sie tam fest pary narobi, to trza potym ōkno ôtworzić, a to mu w sōm roz pasowało! Wtynczos kōmpała sie Margitka, a dała pozōr, co kocur wyskoczōł bez ôkno. No, to ôna zaroz poleciała za nim! Jak była na siyni, ôbleciała jōm zima, to sie kapła, że je niy ôbleczōno! Jednako czasu niy bōło na taki rzeczy, bezto chyciyła ôbroz, co wisioł na ścianie a nim sie ze przōdku przikryła. Wyleciała na drōga, a pytała sie ludzi, co tam przechodziyli, eli widzieli „Cosikejtakigo”. Kożdy gupie machy strzyloł, ale prowda godoł, że niy widzioł! Dziepiyro jedyn starzik ji padoł:
– Idźcie do dōm dziołszko, boście sōm sago, gańba wōm potym bydzie!
Margitka pojrzała na sia i dała pozōr, że sie yno samōm rōmōm przikrywo, bo we nocy tyn zocny ôbroz, co w ni bōł, złodzieje wyciyni, a ukradli! Bezto już sie nic wiyncy niy pytała, yno strzelyła do dōm, a tam beczała do wieczora, po jedno ze gańby, a po drugi za tym gupim kocurym, co sie straciył! Było już dobrze po dwanostej, kej cosikej zadropało na dźwiyrze. To Cosikejtakigo sie znod! Minył miesiōnc, a Cosikejtakigo ôkociył sie we koszyku na wyrandzie, a jak myślicie, co padała starka jak znodła małe kociki? Mocie prawie: – Cosikej takigo!


text:
Kóžde lěto swjeća so někajke róčnicy. Móže to być prěnje pisomne naspomnjenje, kaž na přikład lětsa w Jaseńcy, hdźež na 650 lětne wobstaće wsy spominamy. Móža pak to tež być róčnica załoženja někajkeje wosady, wohnjoweje wobory abo někajkeho sportoweho towarstwa.
Tak běchu před 115 lětami někotři entuziasća w Mnichowje załožili FC Bayern Mnichow. Tón wuwiwaše so spěšnje na wodźacy sportowy klub wulkoměsta, pozdźišo cyłeje Bayerskeje, a słuša dźensa do najwuspěšnišich swěta. Na wsach je so organizowana kopańca wjele pozdźišo přesadźiła, tež na serbskich. Kónc 20tych/spočatk 30tych lět su so wjesne mustwa z Radworja, Chrósćic, Ralbic abo Worklec mjez sobu wubědźowali. W někotrych druhich europskich krajach – předewšěm we Wulkej Britaniskej – započachu hižo srjedź 19. lětstotka za bulom honić. Rěči so tuž wo tym, zo steješe kolebka kopańcy tam, zo je Jendźelska jeje „maćerny kraj“. Tež modernu kopańcu nastupajo to přitrjechi.


text:
Sławomir Olszewski, Piotr Mosór, Kazimierz Węgrzyn, Jacek Bednarz, Leszek Pokładowski, Maciej Stolarczyk, Paweł Drumlakbookmark, Radosław Biliński, Bartosz Ława, Robert Dymkowski (83' Jacek Kosmalski), Maciej Kaczorowski
trener: Mariusz Kuras
Ivan Trabalík, Marcin Baszczyński, Arkadiusz Głowackibookmark, Marek Zającbookmark, Grzegorz Kaliciak, Mirosław Szymkowiak, Ryszard Czerwiec (17' Tomasz Frankowski), Kazimierz Moskal, Kamil Kosowskibookmark, Mauro Cantoro (79' Sunday Ibrahim), Maciej Żurawski
trener: Franciszek Smuda


text:
Rynar
Rynar (němsce Ringenhain)[1] je wjes w sakskej Hornjej Łužicy. 20 chěžow ze stołom charakterizuje wobraz sydlišća. W Rynarju steji najmjeńša chěža ze stołom Hornjeje Łužicy. Wjes słuša wot lěta 1995 ke gmejnje Wołbramecy.
GeografijaWobdźěłać
Wjes leži při B 98 mjez Wołbramecami a Wjazońcu a wupřestrěwa so po woběmaj bokomaj rěčki Wjazońcy, kotraž so pod Sokolnikom wužórli, přez Rynar a gmejnu Wjazońca a město Biskopicy běži a so blisko města Heidenau do Łobja wuliwa. Rěka Wjazońca, nad kotrejž Rynar leži, tworješe něhdy mjezu mjez Mišnjanskim a Łužiskim bokom wsy. Hakle krótko po Prěnjej swětowej wójnje je so tute rozdźělenje wotstroniło.
Mało kilometrow na juhu wot Rynarja, za Wołbramecami, je mjeza z Čěskej, hdźež je přechod za pućowarjow do wsy Severní, kotraž je najsewjerniše sydlišćo Čěskeje. W bliskosći hosćenca Waldhaus při dróze wot Wołbramec do Neustadta in Sachsen je na čěskej stronje měznik 2/40, kotryž najsewjerniši dypk Čěskeje woznamjenja.
We wokolinje Rynarja je wjele wulětnych cilow, na př. Sokolnik w Hohwaldźe, Weifaer Höhe pola Motydła, Wulki Pichow pola Tućic, wuhladnišćo Sydom lipow pola Wołbramec a druhe. Je tež 7,8 km dołha kołowa pućowanska šćežka z rjanymi rozhladami. Wokolina Rynarja je z pućowanskimi šćežkami derje spřistupnjena.
StawiznyWobdźěłać
Prěnje historiske naspomnjenje jako Rynginhan pochadźa z lěta 1359[2].
WoponWobdźěłać
Rynarski wopon pokazuje honač. Po starej powěsći bě honač jenički žiwoch, kotryž bě po žałostnym morje w srjedźowěki we wsy hišće žiwy.
Kulturne a sportowe zarjadnišćaWobdźěłać
We wsy stej sportnišćo z hosćencom a gmejnske srjedźišćo, kotrež z bywšeje zakładneje šule nasta. Zakładna šula bě so w lěće 2000 začiniła a 25. oktobra 2003 je so nowe gmejnske srjedźišćo Stara šula zahajiło a je wot toho za powšitkowne wužiwanje wotewrjene. Tam so swójbne swjedźenje, schadźowanja, kubłanja, přednoški a. dr. wotměwaja, je tam knihownja a młodźinski klub. Wotměwaja so tu tež nyšpory ewangelskeje wosady Wjazońca.
ŽórłaWobdźěłać
- ↑ Walter Wenzel: Oberlausitzer Ortsnamenbuch. LND, Budyšin 2008, str. 148.
- ↑ Rynar w Digitalnym stawizniskim zapisu městnow Sakskeje (němsce)


text:
Wot lěta 1996 zarjaduje Ewangelsko-lutherska krajna cyrkej Sakskeje jónu wob lěto zetkawanski dźeń za wusydlencow. Po tym zo bě Budyšin hižo 1999 z hosćićelom, zetkaja so Němcy z Ruskeje lětsa znowa w sprjewinym měsće, a to 10. septembra.
Drježdźany/Budyšin (SN/CoR). Něhdźe 1 000 hosći, zdźěla tež ze Saksko-Anhaltskeje a Durinskeje, wočakuje Budyska ewangelsko-lutherska wosada swj. Pětra jako hosćićel lětušeho zetkawanskeho dnja za wusydlencow pod hesłom „Zhromadnje – mjezsobnje“. „Witam jara, zo so podawk pola nas wotměje. Mam za jara wažne, zo z Budyšina tajkele signale wuchadźeja. Móžemy so jako město zetkawanja prezentować a zhromadnosć najwšelakorišich tudyšich ludźi pokazać“, podšmórnje nawoda wosady swj. Pětra Christian Tiede.
Bjez smartphona hižo njeńdźe
Berlin. Smartphone je wjetšinje młodych ludźi mjeztym njeparujomny. To je wuslědk woprašowanja slědźenskeho instituta TNS Emnid. Tak 67 procentow ludźi w starobje 14 do 29 lět bjez tajkeho nastroja hižo njewuńdźe. Porno tomu je stej telewizor (wosom procentow) a radijo (pjeć procentow) tutej starobnej skupinje lědma hišće wažnej.
Wjace wukubłanskich zrěčenjow
Kamjenica. Nimale 3 500 młodostnych je za nowe wukubłanske lěto, kotrež so 1. septembra zahaji, wukubłanske zrěčenje z rjemjeslniskimi předewzaćemi podpisało. To je wosom procentow wjace hač loni, kaž Kamjeničanska rjemjeslniska komora wozjewja. Wjace hač 1 000 wukubłanskich městnow je přiwšěm hišće njewobsadźenych.
Azyl přizwolić haj abo nic?
Praha. Čěske nutřkowne ministerstwo ma njewočakowany problem: W kraju je 60 chinskich křesćanow wo azyl prosyło. By-li jim Čěska škit přizwoliła, by zdobom oficialnje připóznała, zo China čłowjeske prawa rani. Runje tohodla je pad w času tučasneho politiskeho a hospodarskeho zbliženja Čěskeje k Chinje chětro łoskoćiwy.
Na deponiji so paliło
Wětrow. Na Wětrowskej deponiji je so wčera wječor paliło. Spočatnje mějachu wohnjowe wobory z wokoliny městnosće płomjenjow dla ćeže z hašenjom. Skónčnje pak móžachu je zasobu podusyć. Přičina, čehodla bě woheń wudyrił, dotal jasna njeje.
Wopačni zastojnicy po puću
Budyšin. Krajny kriminalny zarjad Sakskeje warnuje staršich wobydlerjow tež w Budyskim wokrjesu před wopačnymi zastojnikami. Wuměnkarjow wopytujo so skućićeljo wospjet jako zakryći slědźerjo wudawaja a jim wšo móžne napowědaja. Na te wašnje su jim zatrašeni hižo cyłe zamóženstwo, kaž debjenki a pjenjezy, k přepruwowanju přewostajili.
Budyšin (aha/SN). Po wopyće Božeje mšě w klóšterskej cyrkwi a rozmołwje w Zelnakec pjekarni w Pančicach-Kukowje nastajištaj so zapósłancaj Sakskeho krajneho sejma Marko Šiman a Alojs Mikławšk (wobaj CDU) wčera z kolesom na puć do Swinjarnje, hdźež staj so w přitomnosći wjesnjanosty Markusa Kreuza (CDU), zamołwiteho za twarstwo klóštra Marijineje hwězdy Daniela Richtera a hospodarskeho nawody klóštra Chrystofa Mikławška z potrjechenymi wobydlerjemi, škodowanymi přez wulku wodu lětsa 23. meje, rozmołwjałoj. Mikławšk, kiž bě hižo na dnju katastrofalneho njewjedra w Swinjarni był, rozłoži na městnje tuchwilny staw zwoprawdźenja trěbnych škitnych naprawow. To rěka, kak hodźi so zaručić, zo so woda z polow wuchodnje wsy při sylnych zliwkach do Klóšterskeje wody wjedźe.
Wojerecy (AK/SN). We Wojerecach zwěsćeja dźeń a wjac dźiwich a tajkich kóčkow, kotrež po zdaću nikomu njesłušeja. Na to skedźbni Marlies Holst, zastupowaca předsydka Wojerowskeho zwěrinoškitneho towarstwa, na njedawnym posedźenju měšćanskeje rady. „Na teritoriju města Wojerec je jich w njewobydlenych kónčinach, w zahrodkowych kolonijach kaž tež na ćežko přistupnych ležownosćach něhdźe 400 dźiwich a ničejich kóčkow“, Holst rozłoži. „Wone zbědnjeja a schorjeja, dokelž so dosahajcy njezežiwjeja. Ranja so, natyknu so z infekciskimi chorosćemi, dóstawaja sćekłosć, koču smorkawu, leukozu, koču mrětwu. Nimo toho maja tchi a wački. Zdźěla tele chorosće tež na čłowjeka přenjesu.“
Wobstajnje rozrostowaca ličba kóčkow wjedźe po słowach zwěrinoškitneho towarstwa k tomu, zo sadistiski wandalizm přiběra. Njeznaći kóčki natřěleja abo samo zatřěleja, dračuja a zwohidźeja je. „Někotři je samo pójsnu, jim kožu wotćahnu abo rozkuskuja. Zapaleja kóčki, mjetaja je žiwe do wotpadkow abo zabiwaja je“, Marlies Holst wšitke móžne grawoćiwosće naliči.
Mjeztym 65 lět dźěći w Stróži pola Hućiny hižo do šule njechodźa. Přiwšěm drje je wona jenička w našej wokolinje, kotraž je sej zachowała swój prěnjotny zaměr. Dźensa kubłaja tam samo wšitke generacije. Wužiwaja bywšu Stróžansku šulu mjenujcy wot lěta 1998 jako muzej. A wšo wuhotowanje wotbłyšćuje šulske stawizny małeje, něhdy serbskeje wsy.
Kaž cyrkwinska chronika Barta naspomnja, drje w lěće 1786 swójsku šulu njemějachu, ale wjesne dźěći wuknjechu w tamnišej korčmičce, kotraž bě na južnej kromje wsy. Cyrkwinska wyšnosć witaše, zo měli dźěći bibliju čitać a dorosćeni na kemšach spěwarske wužiwać. Ryćerkubler sej runje tak přeješe, zo bychu poddanojo ličić a z ličbami na pućnikach wobchadźeć kaž tež dołhosć a šěrokosć wotměrić móhli.
Jan Budar zrěčenje podpisał
Budyšin. Wot 1. oktobra změje Załožba za serbski lud noweho direktora. Jan Budar je wotpowědne zrěčenje podpisał. Po třećim pospyće bě załožbowa rada 41lětneho diplomoweho inženjera za medijowu techniku na aprylskim posedźenju wuzwoliła. Budar bě naměstnik čłona załožboweje rady, wot lońšeho jej předsyduje. Wón budźe po Marku Suchym druhi direktor 1991 wutworjeneje załožby.
Póndźelu zahaja předań lisćikow
Čorny Chołmc/Drježdźany. Zastupne lisćiki za 6. swjedźenske hry na ležownosći Čornochołmčanskeho Krabatoweho młyna budu wot 8. awgusta na předań. Skazać móžeš tiket internetnje wot 8 hodź., telefonisce wot 10 hodź. pod čisłom 0351/410 79 55. Wot 21. junija do 9. julija 2017 planuja dohromady pjatnaće předstajenjow.
Koncept palasta předstajeny
Kulow (UH/SN). Wutrobnje su wčera wječor młodźi Kulowscy wohnjowi wobornicy zhromadnje ze swojej nawodnicu Ingeborg Zomack witali sakskeho ministerskeho prezidenta Stanisława Tilicha (CDU). Najmłódši čłonojo běchu hosćej zdobom móst k aktiwnym wobor- nikam Kulowa a wokolnych wsow.
Spěšnje přińdźechu do rozmołwy, wšako bě ministerski prezident w prěnim rjedźe přijěł, jónu wosobinsce so dźakować žonam a mužam wohnjoweje wobory za jich njesprócniwe dźěło. Wysoko hódnoćeše wón jich hotowosć a spušćomnosć kaž tež přikładne skutkowanje za dorost. Spušćomnosć je po słowach Tilicha najwažniša kajkosć, přetož njehladajo na pomoc při wohenjach abo wobchadnych njezbožach je wažnosć aktiwnych wobornikow wšudźe začujomna.
Frontalnje do so zrazyłoj
Wopaka. Na dalnodróze B 96 mjez Wopakej a Wurbisom je so wčera rano ćežke njezbožo stało. 57lětna wodźerka awta marki Kia zajědźe w prawej křiwicy předaloko na lěwu stronu dróhi a zrazy do napřećo přijěduceho busa. Šoferka so ćežko zrani, a ju dyrbjachu z helikopterom do chorownje dowjezć. 41lětny busowy šofer so snadnje zrani. B 96 bě nachwilnje dospołnje zawrjena.
Do składa so zadobyli
Steina. Njeznaći su so w minjenym času do składa firmy w Steinje pola Kamjenca zadobyli. Z objekta při hłownej dróze zhubichu so mjez druhim jadrowy njeboz a wšelake specielne nastroje. Hódnota kradnjeneho grata wučinja pjećcyfrowu sumu. Wěcna škoda 70 eurow je porno tomu snadna. Kriminalni technikarjo objekt za móžnymi slědami přepytuja. Policija je slědźenje za paduchami zahajiła a z pomocu swědkow za skućićelemi a gratom pyta.


text:
Ńyprawo Biblijo
Ńyprawo Biblijo (Biblijo cudzołożńikůw, Biblijo grzeszńikůw, Biblijo Ńygodźiwo, Zło Biblijo; ang. The Wicked Bible, rzodźi: Adulterous Bible abo Sinner's Bible) – przijyne uokryślyńy Biblije wydanyj we angelskij godce we 1631 roku uod Roberta Barkera a Martina Lucasa, krůlewskich durkmajstrůw s Lůndynu, kero mjoło być reprintym tzw. Biblije Krůla Jakuba. Uokryślyńy wywodźi śe ze feleru zecerskigo – we tekśće dźyśyńću przikazań uopuszczůno słowo "ńy" we przikazańu "Ńy cudzołůż". Kiwńyńće uostało rozpowszychńůne we wjelgij ilośći egzymplarzůw, stůnd uokryślyńy. Autory reprinta uostały rok ńyskorzi posztrofowane grziwnům wysokům na 300 fůntůw a uodebrano jejim licyncyje na druk. To wydańy Biblije zšokowouo ůwčesnygo krůla Ynglandu a Škocyje Karola I (kery štalowou pod tyn čas tyśůnc kopji Biblije, ńy wjydzůnc uo chachńyńću) a biskupa Canterbury. Tyn drůgi pedźou wtenčos:
S byflu krůla, zeceři a wydawcy uostoli wezwańi před Star Chamber (ůwčesny gerycht). Pů dokuadnyj analiźe wšyjskych wydařyń dowjydźůno winy uoskaržůnych. Zasůndzůno štrofa bůua růwnowartośćům ůwčesnyj pynsyje mjeśynčnyj abo gospodarstwa uo powjyřchńi 120 ha.
Wjynkšość kopji Ńyprawyj Biblije uostoua uod rozu anulowano a wycofano s užywańo, do dźiśej uostouo śe ino 11 ygzymplaři, s čygo jydyn znojduje śe we Uoddźale Kśůnžki Řodkij New York Public Library a prowje ńigdy ńy je udostympńany, a inkšy do śe zobočyć we Muzeům Biblije we Branson, Missouri (USA).
Fragmynt tekstu s felerym[edytuj | edytuj zdrzōdło]
We angelskij godce[edytuj | edytuj zdrzōdło]
(…)
Honour thy father and thy mother, that thy dayes may bee long vpon the land which the LORD thy God giueth thee.
13 * Thou ſhalt not kill.
14 Thou ſhalt commit adultery.
15 Thou ſhalt not ſteale.
16 Thou ſhalt not beare falſe witneſſe againſt thy neighbour.
17 * Thou ſhalt not couet thy nighbours houſe, thou ſhalt not couet thy neighbours wife (…)
Tumačeńy[edytuj | edytuj zdrzōdło]
(...) Čćij uojca swygo a matka swoja, kej ći kozou PAN, Bůg twůj, cobyś dugo žůu a coby ći śe dobře dařiuo na źymji, kero dowo ći Pan, Bůg twůj.
13 * Ńy zabijej.
14 Cudzouůž.
15 Ńy kradńij.
16 Ńy godej foušywygo śwjadectwa přećiw bliźńymu twymu.
17 * Ńy bydźeš požůndou důmu swojygo bliźńygo. Ńy bydźeš pragnůu žůny swojygo bliźńygo (…)
Wydźwjynk zdařyńo[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Časy ůwčesne[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Krům uobuřyńo ůwčesnygo Kośćoua, sprawa wydańo Ńyprawej Biblije dočekouo śe kůmyntaři postřůd historykůw. Zapis zdařyńo zachowou śe s notatki spořůndzůnyj bez jydnygo ś ńich:
Časy wspůučesne[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Do śe widźeć lekuśki uoddźwjynk Ńyprawyj Biblije na wspůučesnych ludźi. Ńyřodko užywano je kej bajšpil čygo abstrakcyjnygo, lebo uobrazuje zgoršyńy ludźi (eli přestřygańy řekůmygo "přikazańo").[4] We literatuře do śe nolyźć ańi "echa" Ńyprawyj Biblije:
- We 2001 roku wydano zostoua powjeść The Wicked Bible (Ńyprawo Biblijo) autorstwa Edwina Astina. Kśůnžka traktuje uo ajnfluśe cywilizacyje greckij na chřeśćijaństwo.[5]
Wspůučeśńy do śe ańi trefić ludźi, keři uwažajům Ńyprawo Biblijo jako dźeuo šatana.[6]
Ćekawostki[edytuj | edytuj zdrzōdło]
- Myńi znůnym felerym, kery pojawiu śe we Ńyprawyj Bibliji, je the lord hath shewed us his glory and his great arse mjast the lord hath showed us his glory and his greatness. ("Bůg pokozou nům swo chwoua a swo wjelgo řić" mjast "Bůg pokazou nům swo chwoua a swo wjelgość" – Kśynga Powtůřůnygo Prawa, 5:24).
- Jydyn s ygzymplaři Ńyprawyj Biblije zostou wystawjůny na předaž internecowo. Zažůndano za ńygo 89 500 dolarůw.[7]
- Za pjyńůndze s gřiwny dokůnano zakupu poru profesyjůnolnych matric drukarskych.[8]
Przipisy
- ↑ Ingelbart, Louis Edward,- Press Freedoms. A Descriptive Calendar of Concepts, Interpretations, Events, and Courts Actions, from 4000 B.C. to the Present, Greenwood Publishing 1987, ISBN 0-313-25636-5
- ↑ Kanůn protestancki užywo inkšo nůmeracyjo lo přikazań; we Kośćele katolickim přikazańy to mo nůmer šůsty.
- ↑ arcybiskup William Laud
- ↑ 4,0 4,1 http://archive.lewrockwell.com/vance/vance72.html
- ↑ http://www.amazon.com/Wicked-Bible-Edwin-Astin/dp/0595192556
- ↑ http://www.tentmaker.org/Biblematters/KJV.htm
- ↑ http://www.greatsite.com/ancient-rare-bibles-books/platinum.html
- ↑ http://www.ourcivilisation.com/smartboard/shop/anecdtes/c17/bible.htm
Biblijografijo[edytuj | edytuj zdrzōdło]
- Eisenstein, Elisabeth L. - Rewolucja Gutenberga, přetupl. Henryk Hollender, wyd. Prószyński i S-ka, Waršawa 2004, ISBN 83-7180-774-0
- Ingelbart, Louis Edward- Press Freedoms. A Descriptive Calendar of Concepts, Interpretations, Events, and Courts Actions, from 4000 B.C. to the Present, Greenwood Publishing 1987, ISBN 0-313-25636-5


text: Pančicy-Kukow (SN). Lubowarjo romantiskich wječorow njesměli skomdźić zahrodowu nóc „W swětle tysac swěčkow“ přichodnu sobotu, 20. julija, na zahrodźe klóštra Marijineje hwězdy w Pančicach-Kukowje. Mjeztym 16. raz Křesćansko-socialny kubłanski skutk wot 19 hodź. na tajki wječor přeprošuje. A dokelž po wěšćenju wjedrarjow tež wjedro sobu hraje, lubi tónle wječor zaso wosebite dožiwjenje być. Prjedy pak hač wopytowarjo při ćmičkanju ze zaswěćenjom něhdźe 7 000 swěčkow wjeršk dožiwja, zawjesela jich z pisanym programom. Tón móhł lětsa tež młódšich ludźi přiwabić, přetož wustupi mjez druhim spěwar Gabriel Mommér. 16lětny ze serbskimi korjenjemi po wobdźělenju na castingowej show „The Voice kids“ pokaza, zo ma tež rock ̕n̕ roll w kreji. Dale wuhladamy Serbski folklorny ansambl Wudwor, kiž so takrjec wo serbski podźěl programa postara. Nimo toho wustupja Drježdźanska kapała „Zugabe“ ze srjedźowěkowskej hudźbu, skupina cheerleaderow „Magic Devils“ z Coswiga a wohnjowa show.


text:
Ńymodliński djalekt
Djalykt ńymodliński ślůnskij godki to wyrůžńůny uod inkšych warjant ślůnskij godki, pjyrwotńy stosowany we uokolicach mjasta Ńymodlin, dźiśej uostou śe ino we dwůch rygjůnach; pjyršy stanowjům Pjechoćice, Staro Jamka, Kuźńica Ligocko, Sowin, a centrůma drůgigo sům Narok a Ńywodńiki. Djalykt ńymodliński je podany na průdńicki.
Kedy ślůnski je rozpatrywony kej djalykt polskij godki godo śe, co je to gwara środkowośląska (gwara střodkowoślůnsko).
Cechy charakterystyčne[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Cechůma charakterystyčnymi fůnolůgije djalyktu ńymodlińskigo sům:
- dyftůngično wymowa dawnygo dugygo a we postaći dyftůngu ou (np. trouwa - trawa),
- můnoftůngično wymowa kůntynuantůw dawnygo krůtkigo a dugygo o (wyjůntkym je labjalizacyjo naguosowygo o-).
Růžńy předstawjo śe wymowa samoguosek nosowych. Mjyškańcy Sowina a Kuźńi Ligockej wymawjajům nosůwka předńo šyroko a po spůuguoskach twardych, a po mjynkich, co je nawjůnzańym do gwar guogůwjeckych a koźelskych. S kolei mjyškańcy Naroku, Ńywodńik a uokolic nosůwka předńo po spůuguoskach twardych wymawjajům šyroko kej nosowe a, a po spůuguoskach mjynkych wymawjajům wůnsko kej nosowe y, co je tyž typowe lo djalyktu uopolskigo.
Djalykt ńymodliński počůnkowo charakteryzowou śe tyž mazuřyńym; uobecńy řodko wystympujůncym we tym djalykće.


text:
Wutwarjeja přibrjóh
Hamor (SN/ch). Při Sedlišćanskim jězorje w Lěskej wutwarjeja přibrjóžny wobłuk. Zaměrowy zwjazk Łužiska jězorina Braniborska inwestuje tam něhdźe milion eurow, zdźěli rěčnica Diana Hüttler. W prěnim wotrězku nastanu nowe parkowanišća, nowy dojězdny puć a sanitarne twarjenje. Wone pak budźe hakle kónc sezony 2016 wužiwajomne. 2017 ma dalši twarski wotrězk slědować. Tón wopřijima wuhotowanje přibrjóžneho wobłuka při jězorje a přistawnišćo za pasažěrske łódźe. Twar přistawnišća chce zaměrowy zwjazk zhromadnje z hórniskim saněrarjom LMBV zwoprawdźić.
Twarja nuzowu přebywarnju


text:
Szpacyrkym po Cieszynie
“Gdo sie za swój jynzyk wstydzi takim nich sie każdy brzidzi”
"Moja ty słodko cieszyńsko mowo
być zawsze do prawjynio gotowo
a jak cie uż żodyn nie bydzie rozumioł
to jyny wiater bydzie po naszymu szumioł"
POZÓR! Kiery nimo chynci tego czytać, abo kansi wraził łokulory, abo mo moc roboty i łoczy go bolóm to se może tego posłóchać jak prziciśnie tóm biołóm szczałke w tej czyrwiónej kostce, kieróm nóńdziecie pod spodkym”.
Kónsek plastiku
Skyrs czymu naroz w tych naszych żółtych autobusach szoferzi zaczli zaś przedować tustelokóm bilety tego nie wiym i fórt nad tym rozmyślóm. Możne to je tymu, że dlo ludzi dycki dzierżeć bilet w gorści to je cosi pewnego. Moc tusteloków, kierzi rajzujóm tymi autobusami uż je fest posunióno w rokach, a łóni fórt wiyncyj wożóm se pinióndze i papiórzany bilet zamias kónska plastiku.To nigdy ni ma pewne czy taki przirażóny na chwiliczkem plastik to rożniónego żółtego łokiynka zustanie na zicher dobrze poczytany i nie dostanymy nieskorzij skyrs tego żodnego sztrafu. Isto możne, że też za chwiliczkem sie doczkómy tego, że gdosi s rotuzowych zarzóndzi to, coby na parkingach spadki jak to kiejsi bywało przestać zapisować nomery łod swojigo auta. Uż to isto wszeckim przez ty dwa roki łod kiedy gdosi te gupotem wyszpekulyrowoł fest za skóre zalazło i dobre by było s tym skóńczyć. Bo mało se isto dzisio gdo wszymo, że jak zapisze to swoji nomero auta na bilecie łod parkingu, to bydzie chycóny kaj i kiedy stoł. Na co to kómu je potrzebne tego też nie wiym, ale se spóminóm, że kosztowło to nas wszeckich strasznie moc piniyndzy, kiere szło dać na coisi bardziyj pożytecznego. Możne, że wartko przidzie ta moda cofanio sie do tych wiecy, kiere były dlo nas kiejsi dobre i zaś zacznymy inszym luftym wydychać. Moc ludzi eszcze na pewno to pamiynto, jak kiejsi stykło wciepać na parkingu do tej zieleźnej kiśni dwa złote i momyntalnie miało sie w gorści kónsek papiórka, kiery pasowoł do każdego auta.
Mini słownik gwary cieszyńskiej:
skyrs - z powodu, przedować - sprzedawać, fórt - ciągle, dycki - zawsze, dzierżeć - trzymać, rajzujóm - podróżują, fest - bardzo, wożóm se - cenią sobie, papiórzany - papierowy, przirażóny - przytknięty, rożniónego - zapalonego/zaświeconego, nieskorzij - później, sztraf - kara, spadki - z powrotem, wyspekulyrowoł - wymyślił, chycóny - złapany, kaj - gdzie, wartko - szybko, wieca - rzeczy, luft - powietrze, wciepać - wrzucić, kiśnia - skrzynia, kónsek - kawałek.
Tóż mjyjcie sie wszedcy dobrze i wiesiołego popióntku


text:
Rudne horiny
Rudne horiny (hornjoserbsce tež Rudne hory abo Rudohory, němsce Erzgebirge, čěsce Krušné hory) su horiny na hranicy Němskeje (Sakska) a Čěskeje. Najwyšej horje stej Klinovec (1.244 m) na čěskej a Šmrěčnik (1.215 m) na němskej stronje. W zańdźenosći běchu tam wuznamne namakanišća rudy, kaž na přikład slěbra, cyna abo urana.
Topografiske połoženjeWobdźěłać
We wuchodźe Rudnych horinow nawjazuja so Połobske pěskowčiny, w zapadźe Halštrowske horiny a druhe dźěle Bohotskeje, w juhu Sewjeročěska žłobina, Čěske srjedźne horiny a Doupovske horiny. Dokelž su Rudne horiny typiski přikład za (pulto-) škrutowe horiny, spaduja horiny w sewjeru jenož pomału.
Bayerski lěs | Čorny lěs | Durinske šćěpjelowe horiny | Durinski lěs | Eifel | Frankska alba | Frankski lěs | Hessenske hory | Hornjopfalcowski lěs | Hunsrück | Łužiske hory | Odenski lěs | Pfalcowski lěs | Połobske pěskowčiny/Sakska Šwica | Rhön | Rudne horiny | Sauerland | Smoliny | Spessart | Šmrěčiny | Šumawa | Šwabska alba | Taunus | Vogelsberg | Westerwald | Žitawske horiny


text:
› Serbšćina w Picnju
› Helmut Kurjo – ten slědny swójogo raza
› Ekologiske lěto w Błotach
› Nowy muzikowy wideo chora PopKon Chóśebuz
› Serbski rěcny projekt ZORJA
› Ielyzaveta Waltherowa – serbska Ukrainaŕka 2.0
› Rozžohnowanje z wjesnjanostu Francom Bruskom
› Jutrowne doškrabki a njewšědne jutrowne wužadanje
› Winfriedowy dom w Schmiedebergu – něhdy a dźensa
04.06. | 19.30 hodź.
»Són swjatojanskej’ nocy« – dźiwadło z hudźbu na hłownym jewišću Budyskeho Němsko-serbskeho ludoweho dźiwadła
»Błośańska noc powěsćow« Serbskego ludowego ansambla pśi Bismarckowem tormje w Bórkowach
Serbske dźěćace dźiwadło předstaji kruch »KUS hinak – MAŁE WAMPIRY« Andreasa Galka w Dźiwadle na hrodźe w Budyšinje. Dalše předstajenje je 08.06.
Přednošk »Narodna drasta a identita we wuchodosrjedźnej Europje« Anny Novikov w Budyskim Serbskim muzeju
76. Serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Bukecach
Přełožerjej Jana Štillerová a Pětr Šołta předstajitaj knihu Ivony Březinoveje »Bjez čriji« na Praskich knižnych wikach.
Knižna prezentacija biografije »We fokusu: Korla Awgust Kocor (1822–1904)« Zbigniewa Kościówa w Budyskim Serbskim muzeju
Wustajeńca twórbow Maje Nageloweje w Drježdźanskim statnym ministerstwje za wědomosć, kulturu a turizm (Wigardowa 17)
9. mjezynarodny festiwal dudakow w Slepom
»Gala operetow« SLA na Jakubec hrodźe w Mortkowje
Wósebna wustajeńca »Ako jo se z jaja swětło wupacyło do kraja« z fotografijami Maika Lagodzkego w Serbskem muzeju w Chóśebuzu
▶ Dnjowniki fararja Šwjele wujšli
Dnjowniki Bogumiła Šwjele z lět 1897 do 1945 su jadnorazne awtentiske žrědło k serbsko-nimskej Łužycy za cas póznego kejžorstwa, Weimarskeje republiki a nacionalsocializma. Ako Spise Serbskego instituta su něnto wujšli pód titlom »Aus dem Alltag eines wendischen Pfarrers« w Ludowem nakładnistwje Domowina. Wudawaŕka dr. Annett Brězanec jo wšykne Šwjelowe dolno- a górnoserbske zapise pśestajiła, tak až su dnjowniki dopołnje w nimskej rěcy pśistupne. Faraŕ Bogumił Šwjela (1873–1948) słuša ako redaktor, rěcywědnik a sobuzałožaŕ Domowiny k nejwuznamnjejšym wósobinam serbskich stawiznow. Mimo swójogo wobšyrnego pówołańskego a drugego statkowanja jo pśisamem poł lětstotka pak serbski pak nimski zapisował »wiźone, słyšane, myslone« wót sebje a drugich. Tak pišo wó praktikach wutłocenja serbskeje rěcy z cerkwje a šule, kótarež casniki a amtske zapise niźi a nigdy njenaspomnjeju.
▶ Lena Hauptmannojc nominěrowana
Dolnoserbska šansoneta Lena Hauptmannojc jo ze swójim duo LeDazzo nominěrowana za wuběźowanje »Women in Jazz – next generation virtuell 2022« a teke za jazzowe myto města Halle 2023. Až do 23. maja su mógli zajmce swóje tśi głose daś za dogromady 22 jazzowych muzikaŕkow z Argentinskeje, Nimskeje, Awstriskeje, Pólskeje, Ruskeje a ze Słowjeńskeje.
Rozmołwa ze studentom dźiwadźelenja Clemensom Bobku wo spočatkach w dźiwadle, wužadacych rólach a njedawnej inscenaciji »Šěrcec Hanka«Kak sće k dźiwadźelenju přišoł? Zwotkel přińdźe Waš zajim za nje?
Běch na Serbskim gymnaziju hromadźe z Katju Hrjehorjec w rjadowni a wona běše hižo w młodźinskim dźiwadle pola Měrka Brankačka, hdźež nazwučowachu runje kruch »Kupa fantazije«. A na pućowanskim dnju wisaše mi cyły čas we wušomaj, zo hišće někoho trjebaja a hač nochcu nimo přińć, znajmjeńša na jednu probu. Potom běch na probje a mi je so jara lubiło, mějach wjeselo a ludźi běchu zajimawi. A tak sym tam wisajo wostał. Při dźiwadle běše tehdom tež Michelle Bray, kotraž je kruch »Romeo und Julia auf Platte« z ćěkancami inscenowała. Wona je so mje prašała, hač nochcu do jeje skupiny přińć. A tuž sym tam sobu činił. W samsnym času běše tež hišće dźiwadłowy festiwal z mnohimi skupinami z cyłeje Němskeje, štož běše jara zajimawe. Při tym nawjazach kontakt k skupinje z Berlina z Maxim-Gorki-dźiwadła. Zetkachmy so stajnje zaso z tamnišej režiserku Theresu Henning, hdźež sym so na projekće wobdźělił. Tak je so zajim krok po kroku dale wuwił a po šuli steješe naraz prašenje, što činić. Jako jedna móžnosć skićeše so dźiwadło. A tak buch hromadźe z Katju Hrjehorjec a Mariju-Helenu Bretschneiderec elewa na Němsko-Serbskim ludowym dźiwadle. Prěnja wulka inscenacija běše »Zauber der Smaragdenstadt«, k tomu přizamkny so kruch »Greta«.
Maćij Bulank – Składnostnje noweho předstajenja baletneje hry wo »Dyrdomdejstwach Pumpota« SLA dnja 18. apryla w Budyšinje
▶ Spěchowarje se zmakali
Zastupniki Spěchowańskego towaristwa za Serbski muzej Budyšyn a cłonki chóśebuskego Serbskego muzeja su se 5. měrca w Serbskem muzeju w Chóśebuzu zmakali a se tamnjejšu stawnu a wósebnu wustajeńcu woglědali. Zmakanje su teke za zgromadnu wuměnu wužyli.
▶ Pućowaca wustajeńca wo mjeńšinach
W Berlinskim Domje Paula Löbeho bu 16. měrca wirtuelnje pućowanska wustajeńca »Što rěka tu mjeńšina? Danojo, Frizojo, němscy Sinti a Romojo, Serbja a rěčnicy delnjoněmčiny – Twoji njeznaći susodźa?« wotewrjena. Wona je zhromadny projekt Mjeńšinoweho sekretariata štyrjoch w Němskej připóznatych awtochtonych ludowych skupin a Zwjazkoweje rady för Nedderdüütsch. Wot dr. Roberta Lorenca kuratěrowana přehladka ma wopytowarjam narodne a rěčne mjeńšiny Němskeje zbližić a dohlad do jich žiwjenja, kultury a rěče sposrědkować. Hač do lěta 2027 chcedźa wustajeńcu we wšitkich 16 zwjazkowych krajach Němskeje pokazać.
▶ Čitanje za Ukrainu
W Drježdźanskim Domje Ericha Kästnera za literaturu přewjedźe so 16. měrca wot Towarstwa Stup dale a spisowaćela Benedikta Dyrlicha organizowane »Čitanje za měr a přećiwo wójnje«. Na zarjadowanju wobdźěli so 25 wosobow z tekstami a hudźbnymi twórbami, mj. dr. Hagen Domaška, Benedikt Dyrlich, Tomasz Nawka, Jadwiga Pjacec, Cosima Stracke-Nawka, Dietrich Šołta, Dorothea Šołćina a Susanne Vogel.
Hanka Šěnec – Sobuskutkowacy składnostnje koncerta pod hesłom »Časo přichodny, zakćěj radostny« w Budyskim Serbskim muzeju 1. jutrownika 2022
▶ Iniciatiwa Lusatia Glow předstajena
W Brüsselu bu 8. februara wot Serbskeho sejma a Brüsselskeje załožby Slavonic Europe nadźěłana iniciatiwa zaeuropsku integraciju Lusatia Glow předstajena, kotraž ma europske regionalne kultury jako zwjazowacy element mjez čłonskimi statami EU zesylnić a k tomu přinošować, konfrontatiwne nacionalistiske politiske koncepty přewinyć, kotrež integritu europskeje unije wohrožuja. Iniciatorjo projekta w třikrajowym regionje mjez Pólskej, Čěskej a Němskej chcedźa mjez druhim Łužiski hospodarski a medijowy centrum kaž tež telewizijny sćelak Lusatian Arte załožić.
▶ Zmakanje Kolektiwa Wakuum
19. a 20. februara su se cłonki chóśebuskego Kolektiwa Wakuum, projekta za serbsku kulturu a wuměłstwo, zmakali a se rozgranjali ze zastupnikami wšakich młodych serbskich iniciatiwow. Głowny cil zmakanja běšo załoženje noweje seśi alternatiwnych serbskich projektow, kótaraž ma wólažcyś kooperaciju mjazy projektami w Górnej a Dolnej Łužycy a zmócniś młodu kulturu w serbskem kontekśe.
▶ Widejo popoweje opery
Serbska popowa opera »Carpe noctem – Njeskónčna nóc« předleži mjeztym jako widejo. Operu a jednotliwe hudźbne wideja je skupina Trio a kumple na swojim YouTube-kanalu wozjewiła.
Kjarliže su śišćane paralelnje w šwabachskem a łatyńskem pismje a z notami wugótowane. Spiwaŕske wobogaśiju wušej togo gódowne spiwanja, liturgija a psalmy w dolnoserbskej rěcy ako teke slěpjańske kjarliže. Pśidane su nastawk k historiji serbskich spiwaŕskich w Dolnej Łužycy z jich chronologiskim pśeglědom a biografije serbskich kjarližarjow a komponistow.


text:
Gyburstag
Gyburstag to je zwyk świyntalnego ôbchodzyniŏ rocznice dnia, w kerym ftoś sie narodziōł. Zaôbycz wiōnże sie ze skłŏdaniym winszōw i dŏwaniym gyszynkōw ôbchodzōncymu.
Tradycyjnym elymyntym ôbchodzyniŏ gyburstagu we ojropejskij kulturze je torta, co je zdobiōnŏ świyczkami w wielości ôdpadajōncyj wieku ôbchodzōncego. Ôbchodzōncy mŏ auftrag zdmuchnōnć świyczki, nojlepij wszyjske za jednym razym. Inkszym zwykym je śpiywanie ôbchodzōncymu jakijś śpiywki.
Gyburstagi niykerych historycznych perzōnōw bywujōm ôbchodzōne we formie festōw.
Gyburstag na Ślōnsku[edytuj | edytuj zdrzōdło]
Tradycyjnie na Ślōnsku ôsoba niy musi zaprŏszać ludzi na swōj gyburstag. Kożdŏ bliskŏ ôsoba winna znać datã jego gyburstagu i chcieć go nawiydzić, by jymu powinszować i dać gyszynk. Na swōj byzuch ôsoba sie niy zŏpowiadŏ. Im wiyncyj gości przijdzie do ôbchodzōncego, tym srogszŏ satysfakcyjŏ, bo świadczy to ô reszpekcie i sympatyji dlŏ takij ôsoby. Niyôdłōncznym elymyntym gyburstagowego fajru je suto zŏstawiōny stōł[1].
Ôbchodzi sie tyż kolite rocznice gyburstagu, bp. Abrahama, to znaczy 50. gyburstag[2].
Przipisy
- ↑ Gyburstag, czyli świętowanie urodzin na Śląsku, Bonclok.pl - strona internetowa ze śląskim smakiem, 10 listopada 2018 [dostymp 2021-05-10] (polski).
- ↑ Skąd się wzięło wyrażenie "wiek Abrahama”? – Pytania od czytelników, Obcy język polski, 24 siyrpnia 2020 [dostymp 2021-05-10] (polski).


text:
Dyskusyjo używacza:Psiŏczek
Pytanie[edytuj zdrzōdło]
Witej,
coby przeciepać zajta trza mieć kōnto uod 4 dni a przez 10 sprowiyń. Z tego co widza niy trza nic robić - Twoje kōnto je założōne 3 dni tymu a jutro uprowniynia mjanowane "autoconfirmed user" załōnczōm sia same.
Pyrsk! Lajsikonik (dyskusyjŏ) 12:17, 13 sty 2021 (CET)
- Dodoł bych yno, iże ńy rozumja cweku przećepowańo artiklůw z jednyj uortografije na inkszo. Zdo mi śe, iże je to ńyzgodne z naszymi prawidłami. Můmy sam dwa uoficjalne abecadła. ◄Ozi► a uůnygo godka 15:45, 13 sty 2021 (CET)
- Po pjyrsze ńy piszesz artiklůw po ślůnsku, yno wćepujesz polski tekst do Kulikowego translatora, to ńyma to samo. Po druge – můmy sam taki kůnsynsus, iże artikle uostawjůmy w tyj uortografiji, w keryj sům. ◄Ozi► a uůnygo godka 17:47, 16 sty 2021 (CET)
Grafstwo a mjana państw[edytuj zdrzōdło]
Jużech to komu inkszymu roz pisoł, nale napisza jeszcze roz. Grafstwo je mjymjeckogodkowych krejach, kaj mjeli grafůw. Mo uosobno nůmera we Wikidata: Q353344. Hrabstwo je we angelskogodkowych krejach, a we Wikidata mo nůmera Q28575. To niy ma to samo. We Ynglandźe niy mjeli grafůw.
Drugo sprawa. We ślůnskij godce niy ma "Holandyjo" ino "Ńiderlandy", niy ma "Hiszpańijo" ino "Szpańijo", niy ma "Wyngry" ino "Madźary" a niy ma "Włochy" ino "Italijo". Tam kaj je we Ślabikorzu inakszy kej we Steurze trza porobić punkńyńćo, coby my niy mjeli dwůch artikli o tym samym.
Lajsikonik (dyskusyjŏ) 13:24, 25 sty 2021 (CET)
Twůj wpis u Ozigo[edytuj zdrzōdło]
Jak mosz we chałpje 2 worki haśůw to przikludzosz jeszcze 4 ze uośedlowygo haśoka, eli wyćepujesz te 2? Że sam můmy coś ze felerůma to ńy ma powůd coby wćepować wjyncyj felerůw. Przidołżeś mocka tekstu we kerym co sztichwort to feler, krům tego ńy dołżeś informacyje aże je to tumaczyńe ze inkszyj Wikipedyje - a to je ńy do zgody ze autorskim prawym, bo krům licyncyje kero můmy jednako trza jeszcze dować wszijstkich autorůw, a przinajmńij dać na zajće dyskusyje artikla wpis aże je tuplikowany i kaj pjyrszych autorůw szukać. Lajsikonik (dyskusyjŏ) 21:42, 27 sty 2021 (CET)
Artikle za translatora[edytuj zdrzōdło]
Serwus. Jo wjym, iże Kulikůw translatůr je richtig fajny i dowo moc szpasu, mjoł bych ale prośba. Můg byś po tym, jak wćepńesz tam polski tekst a skopjujesz go na ślůnsko Wikipedyjo, przeczytać go aby roz? Jakość tego przekładu zůwizů je fest ńisko, ale jeźli przeczytosz, to nojgupsze felery aby wyćepńesz, nawet jeźli ńy znosz ślůnskij godki. ◄Ozi► a uůnego godka 10:15, 25 lut 2021 (CET)
Gůrnoślůnske wojewůdztwo[edytuj zdrzōdło]
Ty: Ôrganizacyjami, kere ubiygajōm sie ô utworzynie gōrnoślōnskigo wojywōdztwa, sōm m.in. Ruch Autōnōmije Ślōnska i Ślōnskŏ Partyjŏ Regiōnalnŏ[1]. Ôpaczni tymu sōm politykry ôpolskigo wojywōdztwa[2][3] jak tyż m.in. Zwiōnzek Ludności Nŏrodności Ślōnskij[4]. Artikel ze zdrzůdła: RAŚ powinien się wreszcie zdecydować dla jakiego terytorium chce autonomii, czy ma to być historyczny Górny Śląsk (tutaj lokuje się nasze poparcie), czy ma to być obecne województwo śląskie, a więc z Sosnowcem i Częstochową (tutaj jesteśmy przeciw), czy ma to być tylko teren przedwojennego autonomicznego województwa śląskiego (też jesteśmy przeciw) - pisze Andrzej Roczniok.
◄Ozi► a uůnego godka 16:43, 20 mar 2021 (CET)
Wykŏz mobilniŏkōw z systymym Android[edytuj zdrzōdło]
Wykŏz mobilniŏkōw z systymym Android we inkszych jynzykach jest tylko po ynglandzku. Czy tak może uostoć? --Tm1234567890 (dyskusyjŏ) 11:24, 25 mar 2021 (CET)
Artikle o wśach[edytuj zdrzōdło]
Bych mjoł pora fragůw:
1. Czamu dowosz "Miasto w Polsce infoszachtla" jak to ńy sům mjasta? 2. Czamu ńy dowosz půnkńyńćo ze mjana we steurowym szrajbůnku? 3. Czamu dowosz w felernym placu, bajszpil: Krōmołōw. Barźi znůmy je Krōmołōw - dźelńica Zawjerćo, kere je srogszy a dowńij bůł mjastym. To coś wćepoł powinno być pod Krōmołōw (ôpolske wojewōdztwo). Jak je wjyncy jak jedne znoczyńe powinno być douokreśleńe we nawjaśe.
Lajsikonik (dyskusyjŏ) 08:40, 26 mar 2021 (CET)
Po jakiemu "Eliasz i Pistulka" sie nie niy nadŏwŏ ?[edytuj zdrzōdło]
Nie gorszcie sie ale jak pisali ksiōnżka "Śląskie bery, bojki i opowiastki z dawnych lat",we 1984 roku to jeszcze nie wiedzieli jak sie po ślonsku pisze bo syladikorza nie znali (jo tyż go nie znom- za śwyży , i nie chca tak pisać co by bele kto nie translatowoł). No a prawa autorskie sie nie naruszo jak sie podowo kaj to napisali.
Wioski[edytuj zdrzōdło]
Tak, to tylko śląski zapis polskich nazw. W całym moim życiu w Prudniku spotkałem tylko 3 Ślązaków, z czego 2 już nie żyje. Skoro tak się mówi na te miejscowości, to to pozamieniaj. Tylko kilka spraw:
- Z tego co widzę, te nazwy (szczególnie Dytmarowice) są podobne do czeskich nazw z tej mapy, a na niej Rudziczka jest zaznaczona jako "Liheřovice". Jest jakieś powiązanie między nazwami czeskimi i śląskimi?
- Cisłowice (jeszcze wcześniej Ścisowice) i Długomosty to nazwy, które Czyżowice i Moszczanka dostały tuż po wojnie. Jeśli wtedy nadawali miejscowościom śląskie nazwy - Dębowiec to były wtedy Dębniki, a Wierzbiec to Florianów.
--ElCet (dyskusyjŏ) 12:17, 3 czy 2021 (CEST)
- A szołtysůw czamuś wyćepoł? Lajsikonik (dyskusyjŏ) 12:48, 4 czy 2021 (CEST)
Õ[edytuj zdrzōdło]
Pyrsk, dobro robota robisz. Zauważōł'ch ino, aże felernie używosz litery õ. Dej pozōr na prawidła godki cobyś niy używoł õ we nŏrzyndniku abo inakszyj kaj niy trza. Take felery wysznupołch u Ciebie choby sam a sam. Krol111 kontakt 00:57, 6 lip 2021 (CEST)
- Luzik, mōmy trocha bajzel na zajtach pōmoce, to je niestety prŏwda. Roztomajte zajty bōły pisane bez roztomajtych używoczōw we roztomajtym czasie i efekt je właśniy taki. Jak wolisz to pisz we uproszczōnym ślabikŏrzu tj. bez falowanych literōw. Tak myśla, aże baje łatwiyj pisać na czuja, bez patrzynio na tabelka ze przipadkōma, tak tyż pisze wachtyrz.eu. Krol111 kontakt 22:19, 6 lip 2021 (CEST)
55000. artikel Wikipedyje[edytuj zdrzōdło]
Drogi Psiŏczku, gratulujemy napisania artykułu numer 55 001 w śląskojęzycznej Wikipedii! Stowarzyszenie Wikimedia Polska przygotowało dla Ciebie nagrodę z tej okazji (voucher do księgarni Wydawnictwa Silesia Progress, dyplom oraz zestaw upominków związanych z Wikipedią). Aby odebrać nagrodę oraz pamiątkową koszulkę, zgłoś się przez formularz. Przy okazji, serdecznie zapraszamy Cię na Wzlot – Wiosenny Zlot Wikimedian, który odbędzie się 22-24 kwietnia w Chorzowie! Rejestracja na wydarzenie trwa do końca marca. Pozdrawiam serdecznie 12:40, 24 mar 2022 (CET)


text:
Njechorń
Njechorń (němsce Nechern) je hornjołužiska wjeska při Kotołce w Budyskim wokrjesu, kotraž słuša k městu Wóspork w serbskim sydlenskim rumje. Ma 123 wobydlerjow.[2]
Susodne wjeski su Brězecy w sewjeru, Hrodźišćo w sewjerowuchodźe, Kotecy w juhowuchodźe a Worcyn w zapadźe.
StawiznyWobdźěłać
Wjes naspomni so k prěnjemu razej w lěće 1413 jako sydło knjeza Hannesa von Necherin. Ležownostne knjejstwo wukonješe přez lětstotki ryćerkubło we wsy samej.[3]
W lěće 1884 měješe wjes po Mukowej statistice 190 wobydlerjow, mjez nimi 187 Serbow (98 %).[4] Arnošt Černik zwěsći 1956 serbski podźěl wobydlerstwa wot hišće 56 %.[5] Ewangelscy wobydlerjo přisłušachu hižo w 16. lětstotku Hrodźišćanskej wosadźe.
WosobinyWobdźěłać
W Njechornju staj so narodźiłoj moler, grafikar, publicist a spisowaćel Měrćin Nowak-Njechorński (1900–90) kaž tež pismikistajer a awtor Pawoł Grojlich (1908–92).
PomnikiWobdźěłać
Jako kulturne pomniki připóznate su wjacore twarjenja a wobhrodźenske murje Njechorńskeho ryćerkubła, tak mjenowany šwedski kamjeń sewjerozapadnje wjeski, tři domske z bróžnju, Dom Měrćina Nowaka-Njechorńskeho a kamjentny pućnik při nawsy. Nimo toho steja pod pomnikoškitom stary móst přez Lubatu sewjernje Njechornja, bliski Riegelowy młyn kaž tež ze zornowcowych ławkow wobstejaca kamjentna cyrkwinska šćežka z 19. lětstotka, kotraž zmóžnješe Njechornjanam tež při wulkej wodźe wopyt Hrodźišćanskeje wosadneje cyrkwje.
LiteraturaWobdźěłać
- M. Kral: Stawizniske powěsće z našich serbskich wsow [=Serbska ludowa knihownja, čo. 44]. Budyšin, 1937, str. 177–187.
ŽórłaWobdźěłać
- ↑ staw: 31. decembra 2016; podaća Wósporskeho měšćanskeho zarjadnistwa
- ↑ 31. decembra 2016; podaća Wósporskeho měšćanskeho zarjadnistwa
- ↑ Njechorń w Digitalnym stawizniskim zapisu městnow Sakskeje (němsce)
- ↑ Ernst Tschernik: Die Entwicklung der sorbischen Bevölkerung. Akademie-Verlag, Berlin 1954, str. 56. → wšě wjeski
- ↑ Ludwig Elle: Sprachenpolitik in der Lausitz. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1995. [423 wobydlerjow, z nich 147 dorosćenych z aktiwnymi znajomosćemi serbšćiny, 37 z pasiwnymi, 53 serbskich dźěći a młodostnych, 186 bjez znajomosćow] → wšě wjeski


text:
Muzeum retuje ślōnski kōmputer
Jak sie słyszy ô muzeum, to sie porzōnd mysli ô ôbrazach, rzeźbach, rzeczach wykopanych ze ziymie abo przedmiotach, co ôstawiyli po sobie nasi praôjcowie. A wiycie, iże w Katowicach je muzeum kōmputrōw?
Muzeum Historii Komputerów i Informatyki (abo po naszymu Muzeum Historyje Kōmputrōw i Informatyki) funguje we Katowicach przi placu Syjmu Ślōnskigo. Było ôtwarte siedym lot tymu i bez tyn czas zebrało kole sztyry tysiōnce maszin.
Muzeum mo tyż ekstra projekt, co sie nazywo Ôperacyjo Thanasis, i jeji cyl to nazod włōnczyć kōmputer ODRA 1305, co bōł produkowany we zakładach Elwro we Wrocławiu ôd 1973 do 1986 roku i było wyprodukowanych kole 460 sztuk.
ODRA 1305 to niyma taki kōmputer, jak mōmy teroz, ani tak, jak my mieli dwadziścia lot tymu. Jednostka cyntralno to bōł szrank, co mōg być ôd 280 do 350 kilogramōw ciynżki, zależnie ôd tego, jak bōł zbudowany, a cołki systym mōg mieć nawet siedym i pōł tōny wogi.
Muzeum je ôparte na robocie wolōntariuszy, a do nij trzeba niy ino znojdować i kupować tajle, ale tyż robić muszōm ludzie, co sie znajōm na rzeczy. Trzeba tyż niykere tajle wydurkować we 3D. Co ciekawe, zabytkowe ôprogramowanie placōwka dostała ôd The National Museum of Computing we Bletchely Park we Wielkij Brytaniji.
Do skōńczynio projektu je potrzebne 4000 złotych na miesiōnc i muzeum beztōż ôtwarło kōnto na Patronite. Jeźli chcecie, to dociepcie sie na tyn kōncek ślōnskij historyje.
Możecie tyż nawiydzić muzeum i dziynki tymu nauczyć sie czegoś i dociepnōńć sie na jego robota. Wiyncyj informacyji ô zwiydzaniu je na strōnie placōwki.
Foto na wiyrchu: Kōmputer PRS4 uretowany ze katowskij DOKP na wystawie we Muzeum Historyje Kōmputrōw i Informatyki, fot. MHKI CC BY-SA 4.0


text:
Górnictwo
Reprezentanci: Andrzej Franciszek Adamczyk, Leopold Adamiakowski, Aleksander Anasiewicz, Bronisław Jan Barchański, Sławomir Bednarczyk, Michał Bednarski, Zdzisław Tadeusz Richard Bieniawski, Stanisław Blaschke, Jan Wiktor Bromowicz, Witold Budryk, Stanisław Cholewicki, Jerzy Chwastek, Bogdan Cianciara, Aleksander Ciszewski, Piotr Czaja, Ryszard Czekajowski, Franciszek Drobniak, Andrzej Dunikowski, Henryk Zbigniew Filcek, Antoni Gaweł, Wiktor Głowacki, Wiesław Adam Heflik, Alfred Jakubowski, Stanisław Karlic, Kazimierz Kasiński, Zbigniew Kazimierz Kasztelewicz, Adam Klich, Jerzy Klich, Henryk Knop, Marcin Kolasa, Hieronim Kondratowicz, Dionizy Korol, Waldemar Bolesław Korzeniowski, Jerzy Michał Kowalczuk, Wiesław Kozioł, Jan Kuhl, Julian Kwieciński, Tadeusz Piotr Laskowski, Kazimierz Piotr Liszka, Adam Łukaszewski, Ryszard Morawa, Tomisław Marian Morawski, Bohdan Neyman, Zbigniew Wojciech Onderka, Jan Pawiński, Władysław Pilch, Józef Wacław Poborski, Józef Wojciech Raczkowski, Robert Rado, Tadeusz Ramza, Janusz Ryszard Roszkowski, Jerzy Franciszek Rydlewski, Antoni Lambert Eligiusz Sałustowicz, Antoni Schimitzek, Tadeusz Sęk, Adam Józef Siedlar, Jakub Kazimierz Siemek, Stanisław Kostka Sowiński, Juliusz Stachurski, Ryszard Stecko, Zbigniew Strzelecki, Leon Syroczyński, Leopold Wiktor Szefer, Jurij Wasiliewicz Szuwałow, Andrzej Jan Szybist, Bolesław Karol Świętochowski, Antoni Józef Tajduś, Henryk Tur, Yuryi Fedorovichov Vasyuchkov, Stanisław Wasilewski, Józef Tadeusz Wędzony, Andrzej Franciszek Wichur, Stanisław Władysław Wilk, Zbigniew Eugeniusz Wilk, Edward Windakiewicz, Jan Józef Winzer, Herbert Wilhelm Wirth, Karol Wojnar, Feliks Franciszek Zalewski, Ludwik Zawisza, Józef Jakub Zieliński, Andrzej Zorychta, Witold Żabicki


text:
Makówki
Ni ma u mie w doma Godów bez makówek. I to niy, że ino tako jedna mało faska. U nos tego idzie tela, że chneda niy styknie misek, gorczków i inkszych. A skisz tego, że zaroz bydymy sie za nich brać, dzielymy sie tukyj z Wami naszom recepturom.
Co potrzeja na jedno wielko miska?
- 25 dag zemlonego maku
- jedna sztrucla
- liter mlyka
- 2 łyżki miodu
- 2 łyżki łomasty
- mandle, rozinki, łorzechy abo kokos
Toż bierymy sie do roboty:
- Sztrucla pokroć na szlajski i wrazić jedna wele drugij w pojszczodku miski.
- Warzić mlyko tak długo, aż bydzie dźwigać sie na wiyrch, ale niy wykipi.
- Wsuć do mlyka zmlety mak i cołki czas miyszać, coby sie niy chycił. Dalij do tego wciepać masło i miód i dalij miyszć. Mak musi zmiynknyć.
- Na sztrucla dać troszka łorzechów i rozinek i zaloć to tym uwarzonym mlykiym.
- Zaś ułożyć sztok ze sztrucli, posuć łorzechami i rozinkami i zaloć mlykiym. a tak to długo ukłodać aż bydzie koniec miski.
- Trzeja pamiyntać jeszcze, że makówki muszom być dobrze namoczone (mi taki szmakujom). Jo jeszcze wrażuja łyżka i robia w pojszczodku miski dziura, coby mlyko wszyndy sie dostało i sztrucla sie dobrze namoczyła.
- Na wiyrch to wszysko trzeja posuć kokosym i udekorować mandlami abo łorzechami.
Tak robiła makówki moja babka robi moja mama a teroz robia je jo i mój chop a to skuli tego, że mie łone nojbarzij szmakujom i dobrze się po nich spi. Z takom miskom som my do wieczora gotowi. Trzeja ino wiedzieć że mak je ciyżki i spożywany w wiynkszych ilościach może przyniyść niyspokojno noc.
U Wos tyż tak sie robi makówki? Mocie je radzi? Pyrsk!


text:
Terrorystyczne angrify we Paryżu we listopadźe 2015
Terrorystyczne angrify we Paryżu we listopadźe 2015 – seryjo angrifůw, kerych dokůnano 13 listopada 2015 ok. 21:15 (podug czasowyj sztrafy CEST) we 11. a 10. dźelńicy Paryża. podug roztomajtych zdrzudłůw we angrifach poginůło przez 120 ludźi. Bůło ńy myńi kej 6 sztrzylańinůw a trzi wybuchy. Stzrelańiny bůły m. in. we restauracyji Petit Cambodge a barze Le Carillon, a nojsrogszo we tyjatrze Bataclan, kaj zamachowce wźyńi tyż zakłodńikůw, ze kerych ůng. 100 ńyskorzi zaszlachtowali. Eksplozyje bůły przi Stade de France a we handlowym cyntrům Les Halles. We Francyji uogłoszůno stan wyjůntkowy a prziwrůcůno kontrole na grancach.
Zdrzůdła[edytuj | edytuj zdrzōdło]
- gazeta.pl (we polskij godce)
- Guardian (we angelskij godce)
- ABC news (we angelskij godce)


text:
Shepherd’s Pie tōż ajnfach zapiykanka pastyrsko we ôryginalnej, irlandzkij wersyji nafolowano je mielōnym miynsym, grincojgiym a na wiyrchu mo zapiyczōne sztamfkartofle. We wygańskij wersyji masa je zielōnej czoczki, markwie a zelera. Toć, posztamfowane zimioki ôstowajōm, bo to je ta naszo ôblubiōno worstwa, kero tak fajnie chrōmpie a dowo ekstra szumny smak!
Wygański Shepherd’s Pie to je jodło perfekt na jesiynny ôbiod. A ku tymu na drugi dziyń je jeszcze lepsze! Tōż dzisio ôpcyjo dlo miynsożyrcōw, kerzi sznupiōm we kuchni za czymś nowym a dlo bezmiynsnych, kerym ckni sie za ôbmiyłowanymi maszketami we flancowej wersyji. A jak zaôbycz po ôbiedzie mocie chynci na cosik słodkigo, to na mus wejrzijcie na nojlepsze a nojgibsze wygańskie ciasto szekuladowe, kere narychtujecie w piynć minut.
Recept na wygański Shepherd’s Pie – skłodniki
Skłodniki na owczorsko zapiykanka (epno szkorupa żaroôbstōno):
- 1 szolka suchej zielōnej czoczki
- 3 markewki
- 3 kyłcze zelera naciōnkowego
- 2 zwible
- 2 zōmbki knoblauchu
- 1 epno szklōnka tōmatowej bryji
- 1 łeżka sojowej zōłzy
- ôlyj do podskwarzynia
- gywirce: pōł łeżeczki suszōnej macierzōnki, rozmaryjōnu a wyndzōnej papriki
- zalca, korzyń
- ekstra idzie dociepać: buliōn z gymizōw
Sztamfkartofle:
- 6 strzednich zimiokōw (kole 500g)
- pōł szolki flancowego mlyka
- szczypet gałki muszkatołowej, rozmaryjōnu
- zalca, korzyń
- ekstra idzie dociepać kapka flancowego masła (abo ajnfachowego we wegetariańskij)
Recept na wygański Shepherd’s Pie – rychtōnek
- Czoczka tōnkōm bez godzina we warze. Potym płōcza, wymiyniōm woda a warza kole 30 minut, aż sie zrobi miyntko (ale niy bydzie sie rozlatować!).
- Bez tyn czos strugōm kartofle, kreja we sztwierci a warza we wodzie ze zalcōm, aż tyż sie zrobiōm miyntkie.
- Markwia a zeler kreja drobno w kostka. Cwibla skrōnżōm a podskwyrczōm na ôlyju. Po poru minutach dociepuja gymizy. Skwyrcza na małym ôgniu bez 10 minut. Grincojg idzie leko podloć wodōm abo buliōnym, coby fajnie zmiynkły.
- Jak czoczka je fertich, ôdcudzōm a dociepuja do narychtowanych gymizōw. Dowōm ku tymu tōmatowo bryja, knoblauch a gywirce. Akuratnie miyszōm a warza na małym ôgniu nastympne 15-20 minut.
- Z uwarzōnych zimiokōw robia sztamfkartofle (nojlepij sztamferym, ale blynderym tyż poradzicie). Dowōm mlyko, kapka masła, zalca, korzyń a gałka muszkatołowo.
- Szkorupa żaroôbstōno szmaruja kapkōm ôlyju. Przeciepuja narychtowany miszōng gymizōw ze czoczkōm, a na wiyrchu rozszmarowuja sztamfkartofle. Wszyjsko sypia rozmaryjōnym a ukłodōm pora poskōw flancowego masła.
- Zapiykanka wciepuja do piekaroka rozgrzotego do 200 gradōw na 25-30 minut. Sztamfkartofle majōm sie leko przipiyc, coby wyônaczyła sie przibrōnotniōno szupa.
- Pyrsk! Wygański Shepherd’s Pie u nos nojlepszy je na nastympny dziyń, ôdgrzoty w piekaroku. Chocioż tak ôfyn to zaôbycz szafnymy go we dwōch w jedyn dziyń – na ôbiod a na wiyczerzo 😉
Flancowo wersyjo ôwczorskij zapiykanki nafolowano je biołtkiym (czoczka) i idzie se niōm fest fajnie pojeś. To niy ma prowda, że wygańskie jodło to sōm same surowe gymizy a liście (a kapka luftu a kamoli ku tymu 😂). Je fest roztōmaito, a sznupanie za maszketami we plac miynsa sprowio, że nasza szpajzykarta je sztyjc inkszo a ciekawszo. Zamiana prziwykōw kludzi do zwiedownych eksperymyntōw we kuchni – takich, kere umiōm udziwić wszyjskich echt miynsożyrcōw.
Uwarzcie Waszo wygańsko zapiykanka Shepherd’s Pie a potajlujcie sie śnami jako Wōm sie udało a eli Wōm smakowała. A jak sznupiecie za nastympnymi receptami, to kuknijcie na ajnfachowe ciasto szekuladowe abo wygański ślōnski ôbiod niydzielny! A możnej klasyczno wodziōnka na piōntkowy wieczōr?
Mocie ôblubiōne flancowe jodło? CAbo niy umicie se umiynić żywobycia bez miynsa?
Dejcie znać w kōmyntorzu!


text:
Wikipedyjo:Ujednoznaczńajůnco zajta
Zajta ujednoznaczńajůnco (ang. disambiguation page, potoczńy disambig) to je zajta Wikipedyje, kero zawjyro linki (uodnośńiki) do zajt precyzujůncych poszczygůlne znoczyńo danygo hasła (a ino take linki). Na przikłod mjano Piotr Domaradzki mo dwůch znajůmych ludźi, bestoż je tam zajta ujednoznaczńajůnco. Sům to blank růżńi ludźe, informacyje uo ńich powinny śe nolyźć we 2 růżnych artiklach. Nale autorzi artiklůw na tyjma literatury abo dźynńikarstwa můgům być ńyśwjadůmi tygo, aże istńije jakiś "inkszy" Piotr Domaradzki abo po prostu ńy wjydźeć, pod jakům tytůłům znojduje śe artikel uo ńim, bestůż stworzůno zajty ujednoznaczńajůnce.
Połno lista takich zajt znajduje śe sam.


text:
Dzisiej, 23 stycznia Ruch zagrôł piyrwszy szparing we tym roku. Na poczōntek pywnie wygralimy ze Śląskiem II Wrocław 5-0. Po szpilu wydało sie fto groł ze testowanych we tym szpilu.
Tomasz Mamis, Michał Biskup i Maciej Styrczula. To trójka fusbalorzy, kierzy dzisiej zagrali we szparingu ze Śląskiem II.
Mamis to 18-lytni napastnik Polonii Nysa. We poprzednij rundzie szczelōł 3 tory. Dzisiej zagrôł 45 minut i zdanym obserwatorów niy wyróżniōł sie szpecjalnie.
Biskup to 23-lytni pomagier rezerw GKSu Tychy. Mo fest dobre warunki fizyczne (193 cm wzrostu) i we dzisiyjszym szparingu szczelōł tora na 4-0, ale potyn sloz ze urazym.
Styrczula to 19-lytni torman Podhala Nowy Targ. We poprzednij rundzie groł na zmiana ze innym tormanem drużiny.
Mateusz Duchowski dostôł wolno rynka we szukaniu klubu. Obycnie jest testowany bez II-ligowy KKS Kalisz. Ta sytuacjo jest pywnie ze wzglyndu na spory potyncjał drużiny akurat na jego pozycji (łostatnio doszoł jeszcze Wyroba).
Klub planuje jeszcze pora testów, wiync niy wykluczomy, że zanim podpiszymy z kimś kontrakt, to bydymy mieć łoakzja jeszcze sie przijrzeć poru fusbalorzom ze bliska.
własne / twitter: Maciej Grygierczyk i Tadeusz Danisz


text:
Żur żyniaty
Prziłazisz z tyj zimnicy, rynce łoziombniynte, lica czyrwone, mosz dyrgówki i zagrzołbyś sie czym gorkim? Na to nojlepszy je gor żuru żyniatego! Ku tymu jeszcze gorko żymła i wiysz że żyjesz. I niywiela potrzeja ku tymu. Toż worzcie i grzyjcie sie.
Co nom bydzie potrzeja
- 50 dag wyndzonki
- 50 dag żeberek uwyndzonych
- 2 szklonki zakwasu
- 5-6 srogich kartofli
- 2 zombki knoblauchu
- pół cebuli
- majeranek
- sól i pieprz
Jak to sie robi:
- Nojprzód warzymy wywar. Do tego potrzebne som ty żeberka i pół tyj wyndzonki. Zalywomy to wodom, tak kajś z pół gorka i warzymy tak do godziny. Tukyj werci sie tyż ciepnyć majeranku, liść bobkowy i zieli angielski. Niych se to tak pyko przykryte pokrywkom. Ino coby niy wykipiało. Toż tyż niy na za wielim łogniu.
- Reszta tyj wyndzonki pokroć w drobno kosteczka i zeskwarzić z cebulkom i knoblauchym.
- Kartofle łoszkrobać i pokroć w tako fajno rowno kostka.
- Jak sie tyn wywar bydzie warził, to rajn ku niymu trzeja dociepać ty kartofle, a ta wyndzonka wyciongnyć i pokroć.
- Ło to sie rozchodzi, w tym żurze żyniatym, że kartofle warzom sie pospołu z tym żurym a niy same w osobnym gornku.
- Jak ty kartofle zmiynknom, tak kajś za 15 min, dowomy ty skwarki jedne z wywaru pokrote a drugi zeskworzone i wlywomy tyn zakwas na żur. Musi sie to zawarzić. (pobulkać)
- Na końcu prziprawić solom i pieprzym, wiela bydzie Wom brakowało. I idzie jeść!
- Werci sie tyż jeszcze dać słodkij krymówki, na som koniec, kiej tyn żur bydom jadły bajtle, abo kiej je fest kważny, to tyż bo wdycki bydzie taki lżyjszy i słodszy.
Teroz jeszcze dejcie se pozór na som zakwas:
Nojgorszy je kupny, no chyba że sie trefi taki bez łoctu, abo niy wiadomo jakich gehojzów. Beztóż kiej ni mocie czasu, abo mocie a Wom sie niy chce go robić, to nojlepi je lecieć na torg. Bo je nadzieja, że tyn wto go tam robił, narychtowoł go tak, jak sie noleży, pra.
Ty maszkety, kiere tukyj momy pokozane na łobrozkach, uwarziło dlo nos Pole do popisu. To je katowicko ekstra kuchnia w kierej nauczom Cie warzić tak, że żodyn Ci niy powiy że mu niy smakuje a ino bydzie jod aż mu sie bydom uszy trzyńść. Zapraszomy na http://poledopopisu.pl


text:
Steuerowy szrajbůnek
Steuerowy szrajbůnek, (tyż: ślůnske Steuerowe abecadło, Steuerowa uortografijo) – przesprowjane łaćińske abecadło stworzůne we mjyndzywojynnym uokreśe uod dochtora Feliksa Steuera, dyrechtora jednego ze katowickich licyjůw. Abecadło te skłodo śe ze 30 znokůw:
A, B, C, Ć, D, E, F, G, H, I, J, K, L, Ł, M, N, Ń, O, P, R, S, Ś, T, U, Ů, W, Y, Z, Ź, Ż.
a uoźmju dwaznokůw: AU, CH, CZ, DZ, DŹ, DŻ, RZ, SZ.
Dwaznok ou uostoł przidany, coby uoddać wymołwa kůntynuanta downygo ajchńůnygo a we zachodńim Ślůnsku (je uůn używany na placu połedńowoślůnskigo au a uogůlnoślůnskigo o). Proteza u- przed o uoznoczo prelabjalizacyjno wymołwa krůtkigo [w] przed kożdym nagłosowym o. Charakterystycznům cechům Steuerowygo szrajbůnku je zmjynkczańy spůłgłoskůw uod j, btp. bjoły, lebo uod uosobnyj buchsztaby, btp. ćymny. Inkszům wprowadzůnům zmjanům we uortografiji Steuera je wkludzyńy apostrofu lo abrewjacyjnych formůw czasowńika, btp. wźůn'ech (uod wźůn żech).
We tym szrajbůnku wydowoł swoje dźeła po ślůnsku, mjyndzy inkszymi Ostatńi gwojźdźaurz (1935) a Z naszej źymjy ślůnskej (1935).