text:
Kategoria:Parafie pod wezwaniem św. Antoniego Padewskiego
Zobacz też: Antoni Padewski
Powiązane kategorie: Świątynie pod wezwaniem św. Antoniego Padewskiego
Podkategorie
Ta kategoria ma tylko jedną podkategorię.
A
- ► Parafie pod wezwaniem św. Antoniego z Padwy (33 strony)
Strony w kategorii „Parafie pod wezwaniem św. Antoniego Padewskiego”
Poniżej wyświetlono 137 spośród wszystkich 137 stron tej kategorii.
B
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Babsku
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Baniach Mazurskich
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Będargowie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Biedrzychowicach
- Parafia św. Antoniego w Boleszkowicach
- Parafia św. Wawrzyńca i św. Antoniego w Borku Strzelińskim
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Bożej Woli
- Parafia św. Józefa i św. Antoniego w Bracken Ridge
- Parafia św. Antoniego w Braniewie
- Parafia św. Antoniego w Brwicach
- Parafia św. Antoniego w Brzegach
- Parafia św. Antoniego z Padwy w Brzostowicy Małej
D
G
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Gądkowicach
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Gdańsku
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Gdyni
- Parafia św. Antoniego w Gliwicach-Wójtowej Wsi
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Gołkowicach Górnych
- Parafia św. Antoniego Padewskiego i św. Stanisława Kostki w Gorzowie Wlkp.
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Grabiszycach
- Parafia Świętego Antoniego Padewskiego w Gwoźnicy Górnej
J
K
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Kadynach
- Parafia św. Antoniego w Kalnej
- Parafia św. Michała Archanioła i św. Antoniego Padewskiego w Kamieniu Koszyrskim
- Parafia św. Antoniego i Objawienia Pańskiego w Kamionce
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Karwi
- Parafia św. Józefa i św. Antoniego w Kawęczynie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Stopnicy
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Kielcach
- Parafia św. Antoniego w Kobylance
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Konarzynach
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Kończycach Małych
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Kopańcu
- Parafia Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Antoniego w Korcu
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Kosakowie
- Parafia św. Antoniego w Kotuniu
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Koziegłówkach
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Krakowie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Kraśniku
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Krynicy-Zdroju
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Krzeszycach
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Krzyżu Wielkopolskim
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Książu Wielkopolskim
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Kuźnicy
L
Ł
M
- Parafia Narodzenia Najświętszej Maryi Panny i św. Antoniego w Majdanie Leśniowskim
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Międzyrzecu Koreckim
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Mikołajkach Pomorskich
- Parafia św. Antoniego w Mińsku
- Parafia św. Antoniego w Mińsku Mazowieckim
- Parafia św. Antoniego w Mohylewie
- Parafia św. Michała i św. Antoniego w Montrealu
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Mścicach
N
O
P
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Piechowicach
- Parafia św. Antoniego w Pieszycach
- Parafia św. Antoniego w Pile
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Płoszowie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Poznaniu
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Prostkach
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Przemyślu
- Parafia Świętego Antoniego Padewskiego w Przewrotnem
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Przeźmierowie
- Parafia św. Antoniego w Przylepie
R
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Radecznicy
- Parafia św. Antoniego w Rakowcu
- Parafia św. Antoniego w Ratajnie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Ratowicach
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Redzie
- Parafia św. Antoniego w Rokitnie Szlacheckim
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Roszkowicach
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Roszowickim Lesie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Różańcu
- Parafia św. Antoniego w Rudzie Różanieckiej
- Parafia św. Wawrzyńca i św. Antoniego w Rudzie Śląskiej Wirku
S
- Parafia św. Antoniego w Sarnówku
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Siekierczynie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Sieteszy
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Sławnie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Smażynie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Sokółce
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Sośnicy
- Parafia św. Antoniego w Starym Polichnie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Stawiskach
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Suszu
- Parafia św. Antoniego w Szczecinie
T
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Tereszewie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego, św. Stanisława Biskupa i Męczennika oraz Matki Boskiej Różańcowej w Tomaszowie Mazowieckim
- Parafia św. Antoniego w Toruniu
- Parafia św. Antoniego w Trąbinie
- Parafia św. Antoniego Padewskiego w Turowie
- Parafia św. Antoniego w Tworogu


c: text/html

text:
Křesćan Krawc prosy Serbske Nowiny w naležnosći „cyłoserbskeho zetkanja“, kotruž je na hłownej zhromadźiznje Domowiny we Wojerecach přednjesł, wozjewić pasaže, kotrež dyrbješe pobrachowaceho časa dla wuwostajić. Wón pisa:
Swój diskusijny přinošk zahajich mjez druhim ze sadu: „Trjebamy cyłoserbske zetkanje, mojedla Serbsku zhromadźiznu abo Dźeń Serbow abo mojedla tež – njech rěka, kaž chce!“ W małym pismje w manuskripće steji, ale wosta njewuprajene: „Zjězd Serbow je mi přewysoko přimane.“
Dźensa dodawam tu k wujasnjenju: Folklorny festiwal w Chrósćicach je mjezynarodna show, za nas Serbow kulturny swjedźeń, na kotrymž wukony našich skupin z hóstnymi přirunujemy. Cyłoserbske zetkanje by chcyjo nochcyjo dóstało narodnopolitiski raz. Prajach: „W fokusu za mnje steji: Njehladajo na wšě rozkory dyrbjeli so zetkać k rozmyslowanju, k rozmołwje.“ A wězo tež k zawjeselenju!

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Hórki (MF/SN). Wuprawa do morawskeje Strážnicy, kotraž je za čłonow skupiny Čilak (Čłonstwo za integraciju ludoweje akordeonoweje kultury) mjeztym tradicija, bě tež lětsa zaso jara poradźena. Wo to postaraštaj so mandźelskaj Brita a Volkmar Šołćic z Hórkow, kotrajž jězbu kóždolětnje přihotujetaj. Tež hdyž měješe štwórtk w nocy bus w Chrósćicach ćeže zaskočić, njeje to dobru naladu 46 sobujěducych skazyło. Prěni króć su so pjećo nowi młodostni sobu na puć podali kaž tež staršej Budyšanaj.
Židźino (ans/SN). 30. raz přeprošuje Židźinski chór jutře, pjatk, w 19 hodź. na wječorne spěwanje pod měrowym dubom. Składnostnje jubileja su woblubowane zarjadowanje wot tradicionalneje srjedy na pjatk přepołožili. Tak móža wopytowarjo tež po koncerće hromadźe ze spěwarkami a spěwarjemi rjany wječor dožiwić. Hižo 20. jubilej wječorneho spěwanja běchu na pjatk přepołožili, štož bě wulki wuspěch, kaž so Weronika Boswankowa z předsydstwa chóra dopomina. Lětsa su so tuž znowa za tule wariantu rozsudźili. Klětu wotměje so tónle wječor zaso srjedu.
Jutře pak so w Židźinom jenož wječorne spěwanje 30. raz njewotměje. Tež chór zhladuje na 30lětne wobstaće. Załožili běchu jón 1986 pod kmótřistwom Domowiny. Z nawodnicu Kerstin Liederowej chce 30 čłonow chóra předewšěm serbske pěsnje zanošować. „Smy sej nadawk stajili serbsku rěč w regionje zachować“, praji Weronika Boswankowa. Tohodla bě minjene lěta stajnje wjeršk, hdyž bě tam serbski chór z hosćom, kaž Radworska Meja abo mužojo chóra Delany. Tež Čornochołmčanski měšany spěwny cyłk bě časćišo ze serbskimi přinoškami zastupjeny.
Hórki (AN/SN). Wčerawša njedźela běše posyta z najwšelakorišimi wjerškami: Běchu to zazběh koparskeje europeady w Južnym Tirolu, wuměłstwowy bus, klóšterski a swójbny swjedźeń w Pančicach-Kukowje a w Hórkach 11. swójbny swjedźeń Serbskeho šulskeho towarstwa při sportnišću pódla Młynkec hosćenca. Dźeń zahaji so z nyšporom w třoch, kotryž swjećeše Chróšćanski farar Měrćin Deleńk z 350 dźěćimi, staršimi a dalšimi zajimcami. Na to přeprosy předsydka SŠT Ludmila Budarjowa do swjedźenskeho stana, hdźež čakaše na wopytowarjow nimo słódneho tykanca a kofeja program pěstowarskich a hortowych dźěći zarjadnišćow w nošerstwje towarstwa. Wosebje witaše Budarjowa tež dźěći a staršich z Němcow. Chowancy tamnišeje pěstowarnje předstajichu hnydom jako prěni mału serbskorěčnu hru, w kotrejž měješe nopawa narodniny. Kóždy z jeje přećelow ju wopyta a měješe za nju mały darik. Kaž by ju myška wusłyšała, přinjese jej jako dar solotej, kotruž bě sej tak jara přała. A to ju wulce zwjeseli.
Wothłós na jubilejny koncert Zwjazka serbskich spěwarskich towarstwow (ZSST) běše přewažnje pozitiwny. Koncepcionelnje bě jón předsyda Pětr Cyž dlěši čas přihotował a je po tradiciji tež hłowny dirigat přewzał. Tak wotpowědowaše derje zestajany program w dalokej měrje zamóžnosćam najwšelakorišich chórowu hudźbu Serbow pěstowacych cyłkow wobeju Łužicow, kotrež stejachu z něhdźe 200 spěwarkami a spěwarjemi na podesće w Choćebuskej cyrkwi swj. Mikławša a na jewišću Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła w Budyšinje.
Z hordosću so znowa zwěsći, zo wotkry sej naš mały lud w zašłosći poměrnje wulki kulturny potencial, kotryž so hač do dźensnišeho tohorunja w hudźbnym žiwjenju jewi. Wobkedźbowane buchu při zestajenju programa wšelake wuwićowe doby wot spočatka chóroweho hibanja tež w Serbach a z tym zwjazane interpretowanje w najwšelakorišich stilach – wot Korle Awgusta Kocora přez Bjarnata Krawca a jeju rowjenkow hač k powójnskim a dźensnišim komponistam.
Zwjazk serbskich spěwarskich towarstwow (ZSST) bu před 25 lětami znowa załoženy. Spočatk junija wuhotowa w Choćebuzu a Budyšinje jubilejnej koncertaj z dźesać chórami z cyłeje Łužicy. Chrysta Meškankowa je so z městopředsydku ZSST za Hornju Łužicu Leńku Thomasowej rozmołwjała.
Su spěwarjo a spěwarki na koncerće wobdźělenych dźesać chórow tež wšitcy čłonojo ZSST?
L. Thomasowa: Wokomiknje přisłuša jemu 17 chórow z něhdźe 500 čłonami. Po towaršnostnym přewróće sej w serbskich spěwnych cyłkach wuwědomichmy, zo mamy zaso na swójsku tradiciju zwjazka nawjazać, kotraž bu wot nacionalsocialistow ze zakazom přetorhnjena.
Kak je so tale ideja dale wuwiła?
L. Thomasowa: W lěće 1991 dóńdźe k znowazałoženju ZSST, a Achim Brankačk sta so z jeho předsydu. Po tym bě to Jan Knebel a wot lěta 2005 nawjeduje Pětr Cyž zwjazk spěwarskich towarstwow.
Što sće hladajo na prěnjotne předewzaća docpěli?
Hačkuli je so agilna wučerka za hudźbu na Choćebuskim konserwatoriju a nawo- dnica chóra Łužyca Lubina Žurec-Pukačowa njedawno na wuměnk podała, njewoznamjenja to za nju wotpočink. Narodźiwši so 1953 serbskej swójbje w Bukecach a wuchodźiwši tamnišu šulu dźěše wona do Małeho Wjelkowa na Serbsku rozšěrjenu wyšu šulu. Po abiturje studowaše we Weimarje hudźbnu pedagogiku ze směrom wiolina.
Swoje prěnje přistajenje dósta na Wo- krjesnej hudźbnej šuli w Budyšinje. Po 13 lětach w Zhorjelcu přesydli so 1990 do Choćebuza. Tu zwjaza swoje powołanske dźěło doskónčnje z narodnym. Na tamnišim konserwatoriju zdoby sej wučerski kolegij kaž tež šulerjow za wuhotowanje rozhłosowych koncertow sćelaka RBB z hudźbu Serbow. Tak wona přez lěta zmóžni, zo nimaja tele koncerty jenož serbski podźěl, ale zo hudźa a zanošuja šulerjo a samo wučerjo na tychle koncertach serbske spěwy a zo hraja na najwšelakorišich instrumentach tež twórby serbskich komponistow.
Chrósćicy (PŠ/SN). Dujerska kapała Chróšćanskich muzikantow je so minjeny kónc tydźenja na najwjetšim festiwalu dujerske hudźby w Kolínje wobdźěliła. Runje w Kolínje je so před 168 lětami narodźił wulki komponist František Kmoch. Jeho najznaćiši spěw „Kolíne, Kolíne“ je tež mjez Serbami znaty a woblubowany. Z Františekom Kmochom je zwjazane tež hibanje Sokoła. Festiwal je tutomu komponistej wěnowany a mjenuje so „Kmochův Kolín“.
Na festiwalu wobdźělichu so nimo Chrósčanskich hercow dalše kapały z cyłeho swěta, mjez druhim ze Słowakskeje, Šwicarskeje a Italskeje. Čestny hósć festiwala bě znaty kapałnik a hudźbnik Vlado Kumpán.
Něhdźe sto ludźi bě so zawčerawšim popołdnju na přeprošenje Towarstwa Cyrila a Metoda (TCM) k nyšporu při milenijowym pomniku pola Stróžišća podało. Ze wšěch katolskich serbskich wosadow běchu ludźo přišli.
Stróžišćo (aha/SN). Hačrunjež wotwidźeć było, zo móhło so bórze dešćować, su so wjacori samo z kolesom k pomnikej podali. Městopředsyda TCM, Kulowski farar Gabriš Nawka, pohnuwaše k rozmyslowanju, jako rěčeše wo zakładach a hódnotach žiwjenja, poćahujo to tež na wobstaće oserbskeho luda. Na to běchu tež próstwy wusměrjene, přednjesene wot Moniki Kraloweje. Hłuboko sahacy bě zmysł přednjesenych modlitwow, „zo měli politikarjo napjatosće mjez ludami wottwarić a zo by dóšło k sprawnemu rozrisanju konfliktow, kotrež dźěla barbnych a běłych, chudych a bohatych“.
Drjowk (ML/SN). „Muzeje maja nastupajo serbstwo wulku zamołwitosć, zo pokazuja na jeho eksistencu, bohatosć rěče a kultury w regionje kaž tež na serbske korjenje.“ Regionalna rěčnica Domowiny Delnjeje Łužicy a čłonka Rady za serbske naležnosće kraja Braniborska, Uta Hentšelowa, wuzběhny tole wčera popołdnju w Drjowku w swojim přednošku před čłonami sekcije ludowěda a muzejownistwo Maćicy Serbskeje kaž tež před zastupnikami łužiskich muzejow a domizniskich stwow. Wona porěča wo prócowanju rady wo přizamknjenje komunow serbskemu sydlenskemu rumej. Rozłoži, z kotrymi argumentami su za to wabili a čehodla někotři tutu próstwu zaćisnychu. Čłonojo serbskeje rady, Domowina a Uta Hentšelowa wosobinsce su dokładnu argumentaciju za próstwu wo přiwzaće za kóždu komunu zestajeli a zapósłancam cyłkownje na 50 zeńdźenjach přednjesli. 38 tajkich próstwow su serbka přirada a parlamenty krajej zapodali.


text:
Awtor dźensa
Clemens Šmit
„Wočiwidne! Woni tla na čas hraja!“, tole sej tučasnje husto myslu, hdyž podawki w aktualnym a zańdźenym w sporće sćěhuju. Dopominaće so hišće na pad Beckenbauer/Niersbach a na skandal FIFA wo kupjene koparske swětowe mišterstwa w Němskej 2006? A prašeće so tež runje, što je so tam poprawom wukopało? Štož so při mjetańcy jako pasiwne hraće definuje a w datym padźe druhdy přez sudnika kónči, je tež na mjenowanym přikładźe wobkedźbujomne. Podhladne wosoby runje tak kaž w mjetańcy na čas hraja. Ale nic jenož to, wone so samo z medijoweje zjawnosće a tak tež z našich wočow tak dołho zhubja, doniž so na nich njezabudźe. Podobne postupowanje pak njeje jenož w sporće en vogue (načasne).


text:
Kónc awgusta zaběži lětuši rjad serbskich ENA-koncertow. Pod hesłom „Saitensprünge/Trunowe skoki“ předstajitej Drježdźanska wiolinistka Anett Baumann a pianistka a komponistka Liana Bertók – zdobom zarjadowarka rjadu – rědke twórby rozdźělnych žanrow. Bosćan Nawka je so z Budyskej hudźbnicu rozmołwjał.
Knjeni Bertók, što mamy sej pod markantnym hesłom předstajić?
L. Bertók: W srjedźišću programa steja reje – serbske ludowe a wuměłske runje tak kaž mjezynarodne. Anett Baumann je na huslach předstaji. Njeskakamy takrjec jenož na trunach wioliny, ale zdobom wot kraja ke krajej a tež mjez žanrami. W programje jewja so mjez druhim tradicionalne twórby, jazz a tango na přikład Korle Awgusta Kocora, Antonína Dvořáka a Astora Piazzolle. Wosebitostka budźe Jana Rawpowy fokstrot, z kotrymž chcu lětuše 90ćiny komponista wuzběhnyć a runočasnje na štwórty koncert rjadu skedźbnić. Na nim wěnuju so cyle jeho kompozicijam, kotrež budu hudźbnicy wot wosom do 64 lět interpretować – wjace pak nětko hišće njepřeradźu.
Kelko koncertow maće planowanych?


text:
Nowa wolontarka a nowy praktikant w muzeju
Ja rěkam Rebecca Wöppelowa a wopytach Serbski gymnazij w Budyšinje. Po maturje studowach w Heidelbergu stawizny. Nětko sym nowa wolontarka w Serbskim muzeju a so jara wjeselu, zo sym zaso w domiznje. Ja rěkam Maurice Effenberger a sym 16 lět stary. Moje realnošulske zakónčenje złožich na Serbskej wyšej šuli w Budyšinje. Tučasnje wopytam Powołanski […]
Wotewrjenje wosebiteje wustajeńcy, njedźelu, dnja 4.11.2018 w 15 hodź.
Witajće do serbskeho srjedźowěka! Wustajeńca poda so na slědy Łužičanow a Milčanow, kotrež so něhdźe 700 po Chr. we Łužicy zasydlichu.Wustajeńca zahaji so na žurli z narěčemi a hudźbnym přewodom Marion Kwicojc & skupiny Media Noctis. Wopytowarja wočakuja wšelake překwapjenki! Zastup je bjezpłatny. WOTEWRJENSKI PROGRAM Postrow: Christina Boguszowa, direktorka wotewrjenska narěč: prof. dr. Matthias Hardt, Leibnizowy […]
Poskitki k jutram
Wot wulkeho pjatka hač do jutrowneje póndźele, dnja 30.3. 2018 do 2.4.2018, wotměwa so wot 10 do 18 hodź. debjenje a předań serbskich jutrownych jejkow w muzeju. Nimo jutrownych wikow předstaji so sobotu jutrowny koncert w 15 hodź. “Chór Budyšin” zanjese na žurli Serbskeho muzeja nalětnje twórby. Wopytajće tež wosebitu wustajeńcu “KRABAT. Muž. Mytos. Marka”! […]
Spominamy na Kita Lorenca
Počesćenje Kita Lorenca składnostnje jeho 80. posmjertnych narodnin zarjaduja wjacore serbske institucije a dalši wobdźělnicy štwórtk, dnja 22. měrca 2018. W 14.00 hodź zahaji so w Serbskim muzeju w Budyšinje sympozij Serbskeho instituta a Instituta za slawistiku Drježdźanskeje Techniskeje uniwersity na temu „Kito Lorenc, basnik a literarny wědomostnik“. Tam předstaji mjez druhim slawist Walter Koschmal […]
Dźěłarnička debjenja jejkow
W dojutrownym času a k jutram wustajeja a předawaja kóždu sobotu a njedźelu ludowi wuměłcy swoje dźěła. We wobłuku dźěłarničkow wot 3.3.18 do 25.3.18 wobsteji móžnosć, wšelake techniki debjenja jutrownych jejkow pod wěcywustojnym nawodom nawuknyć. Wobdźělenje płaći za dorosćenych 4,50 € a za dźěći 3,00 €. Kóždy wobdźělnik dóstanje jedne jejko k debjenju. Kóžde dalše […]
Kino w muzeju „Die Rote Zora”
W měrcu stanje so žurla Serbskeho muzeja k poslednjemu razej z kinom w ramiku Krabatoweje wustajeńcy! Sobotu, dnja 10.3.2018 pokazamy film „Die Rote Zora“ (premjerne lěto 2008) režisera Peter Kahane po knize Kurta Helda. Tutón film z rjada kino w muzeju je po wobsahu kaž tež po městnje jednanja najbóle zdaleny wot tamnych Krabatowych filmow. […]
KRABAT-přednošk 14.3.2018 „Kroatische und osmanische Militaria in der Krabat-Ausstellung des Sorbischen Museums in Bautzen“
„Kroatische und osmanische Militaria in der Krabat-Ausstellung des Sorbischen Museums in Bautzen“ Wustajeńca „KRABAT. Muž. Mytos. Marka.“ wobjednawa žiwjenski čas a pozadnu dobu Janka Šajatovića, němsce Johann von Schadowitz, kotryž ze Žumberka blisko Agrama (Zagreba) pochadźeše a, kak wón so z „Krabatom“ sta. Von Schadowitz běše Uskoka a pochadźeše z bliskosće wójskeje hranicy, tak mjenowaneje […]
„Mjez škitnym listom a swjećatkom – žohnowančka a přiwěrki“
Kofej w třoch, srjedu, dnja 7.3.2018 Kak přiwěrkojći běchu naši prjedownicy je prašenje, kotrež tematizuje so na „Kofeju w třoch” srjedu, 7. měrca w Budyskim Serbskim muzeju. Hač katolscy abo ewangelscy wěriwi, pola wobeju rozšěrichu so něhdy tak mjenowane njebjeske abo škitne listy, z ruku wotpisane abo ćišćane. Wosebje w časach wójny a nuzy sej […]
Dźěłarnička z Reginu Herrmann 17.2.18
Sobotu, dnja 17.02.2018 móža so dźěći a dorosćeni na dźěłarničce „Rjekojo z filca“ wobdźělić. Pod nawodom knjenje Reginy Herrmannoweje zhotowiće w běhu soboty wot 10.00 – 17.00 hodź. swójskeho rjeka respektiwnje swójsku powěšćowu postawu jako ručnu klanku. Regina Herrmannowa je diplomowa designerka z wosebitym zajimom za figuriny a bajkowe postawy. Pod jeje nawodom nastanu pyšne […]
Poskitki w zymskich prózdninach
Dźěćacy program Zyma je jedyn wosebity počas. Pokazamy w programje „Zymske wjeselo“, kak dźěći před wjac hač sto lětami při sněhu a zmjerzku hejsowachu a kotre nałožki pěstowachu. Na wosebity wuběrk z “łubje” móžeće wćipni być: Kak drje su so tehdy na lodźe a w sněze pohibowali? Na kóncu rysujemy sej zymsku krajinu. terminaj: srjedu […]


text: Hemileia vastatrix njeje ani rostlina ani zwěrjećo a jenož mikrometry wulki. A tola tutón hrib zas a zaso swětowe hospodarstwo wobwliwuje. Hemileia vastatrix, tež kofejowy zerzawc mjenowany, nadpadnje mjenujcy łopjena kofejoweje rostliny, na čož so te žołto-oranžojće barbja a wotemrěja. Před šěsć lětami je hrib plahowarjow kofeja w Južnej Americe a Karibice trapił, zo su so płaćizny kofeja po cyłym swěće zwyšili a we 1860tych lětach je samo tak hrózbnje na kupje Sri Lanka zachadźał, zo je tam cyła kofejowa industrija k rakecam jěła. Hrib je wina, zo je kupa na juhu Indiskeje dźensa za swój čaj znata.


text: Z prologom „Krabata“ Jurja Brězana „Jedyn dźe po kraju, stary abo młody, to so spóznać njehodźi, wón je přebliski. Snano je to Krabat.“ witaja wopytowarjow do wosebiteje wustajeńcy Budyskeho Serbskeho muzeja. Tole je dobry spočatk za krasnu ekspoziciju „Krabat. Muž. Mytos. Marka.“ wo serbskim dušnym kuzłarju. Měrćin Nowak-Njechorński je nam jeho ze swojimi barbojtymi rysowankami skutkownje do pomjatka zašćěpił a zhromadnje z Jurjom Brězanom tež literarnje wulkotnje zbližił. Z prawom pyša tuž Njechorńskeho Krabatowe wobrazy wustajeńcu.


text:
Budyšin. Hudźbne chłóšćenki zaklinča njedźelu, 3. decembra, we 18 hodź. w Budyskej cyrkwi Našeje lubeje knjenje. Sopranistka Magdalena Kircheis a tenor Christian Lutz zahajitaj hudźbny zazběh do adwentneho časa z twórbami Scheina, Bacha, Distlera a dalšich komponistow. Magdalena Römhild a Friedemann Böhme hrajetaj tři sonaty za husle a pišćele tak mjenowaneho „Drježdźanskeho Mozarta“, Johanna Gottlieba Naumanna (1741–1801). Tele hudźbne chłóšćenki buchu hakle lětsa w Drježdźanskim archiwje wuhrjebane, do notow zestajane a zaklinča tuž nětko prěni raz. Wšitcy su wutrobnje přeprošeni. Zastup je darmotny.
Zaswěća adwentnu pychu
Chrósćicy. Serbske wjesne towarstwo Domizna Chrósćicy přeproša jutře nawječor na Chróšćansku nawjes. Tam zaswěća w 17 hodź. adwentnu pychu. K tomu zanjesu dujerjo adwentnu hudźbu. Wo mały přikusk budźe postarane. Wšitcy su wutrobnje přeprošeni.
Koncertuja w klóštrje


text:
Spomnjenka k 50. posmjertninam Michała Nawki (22.11.1885 w Radworju – 16.03.1968 w Budyšinje)
W našich dnjach najžiwiši skutk Michała Nawki drje su wot njeho kěrluše, wosebje te, zwjazowace Serbow-putnikow do Róžanta abo tych, kotřiž modla so spěwajo k patronam swojeje wosady. Myslu sej, zo ma prěnje městno kěrluš „Miłosćiwa, zhladuj na nas“. Chróšćanska cyrkej rži, hdyž spěwaja w njej patronatny kěrluš swjatymaj Symanej a Judźe Tadejej „Martrar swoju krej rozla w Persiskej“ kaž tež „Bosćano, wojako“. Hnujacy je jutrońčku w Radworju předposledni kěrluš křižerskeho nyšpora, hdyž zanošuja na konju Kralownje swjateho róžowca „Knježna swjata, maći Boža“. We Wotrowje česća sej jako patrona wosady „swj. Bena, chorhojnika Mišnjanskeho biskopstwa“. Słowa a melodije Michała Nawki su w ertach tysacow Serbow.
W Spěwarskich za ewangelskich Serbow zapřijatej stej wot Michała Nawki ponowjenej a přebasnjenej tekstaj kěrlušow. Google maps znaje jenički přikład w zjawnym rumje: Wjesny puć w Radworju je po mnohostronskim narodnym prócowarju, wučerju, rěčespytniku, basniku a hudźbniku Michale Nawce pomjenowany.


text:
Na wopyće pola nawjedowaceje lektorki Janki Pěčkec de Lévano w Ludowym nakładnistwje Domowina
Tužnota w rumnosći pod třěchu doma Ludoweho nakładnistwa Domowina w Budyšinje tłóči. Kak móža sobudźěłaćerjo lektorata při tajkej ćopłoće tule scyła dźěłać?, so prašam. „To ničo njepomha. Dyrbimy swoje dźěło činić a planowane knihi sčasom za ćišć hotowe měć“, praji mi nawjedowaca lektorka Janka Pěčkec de Lévano. W jeje dźěłarni šěrokosć dźěłoweho wobjima kóždemu hnydom do wočow bije. Na dołhim pisanskim blidźe z kompjuterom, na regalach a na dalšim blidźe leža manuskripty a knihi. Tójšto je hižo dodźěłanych, ale na cyły rjad z nich čakaja hišće wobšěrne, napinace lektorske dźěło a korektury, prjedy hač čitar knihu abo brošuru do rukow dóstanje.


text:
Juba/Frankfurt n. M./Genf (B/SN). Hladajo na dźeń a katastrofalniše połoženje wójny a suchoty dlatrjeba Južny Sudan 1,5 miliardow eurow za žiwidła, zdźěli běrow za nuzowu pomoc UNO w stolicy Juba. Na mnohich městnach kraja knježi wulka nuza. Něhdźe 7,5 milionow ludźi, wjace hač 60 procentow wobydlerstwa, je pomocy potrěbnych. Wobydlerska wójna je tam po informacijach UNO najwjetšu krizu ćěkancow w Africe wuskutkowała. Wjace hač 1,5 milionow ludźi je wot spočatka konflikta před lětomaj z kraja ćeknyło, to je dźesać procentow wobydlerstwa. 60 procentow ćěkancow su dźěći. Južny Sudan je jedyn z najchudšich krajow swěta, ma pak bohate składy wolija.
Přepytuje potrjebu putnikow
Rom (B/SN). Němska posołka při Swjatym stole w Romje Annette Schavan je wuzběhnyła wosebity wuznam katolskeje a ewangelskeje cyrkwje w „rozłamliwym swěće“. Křesćenjo su namołwjeni, we „wujednawacej wšelakorosći“ so stać z přikładom za přijeće woporow wójny a namocy, rjekny politikarka CDU a něhdyša ministerka za kubłanje na 15. Marburgskej ekumeniskej rozmołwje. „Bychu-li so wšitcy křesćenjo Europy dojednali ćěkancow přiwzać, bychu woni najsylniša politiska móc byli, a cynikarjo njebychu ani šansy měli.“
„Cuzy“ w NDR
Lipsk (B/SN). „Postajena solidarita“ rěka wustajeńca w Lipšćanskim archiwje wobydlerskeho hibanja. W njej dźe wo wobchad z „cuzymi“ w NDR. We wonkownej staciji stasi-podłóžkow Lipsk-Dittrichring pokazuja, zo mějachu rasistiske tendency a hida na cuzych, kotrež móžeš hišće dźensa wobkedźbować, swój zakład we wukrajnej politice NDR. Hač do 1. meje je wustajeńca přistupna.
Du zaso do Somalije
Berlin (B/SN). Zwjazkowa kanclerka Angela Merkel je dóstała katolske Myto Eugena Bolza. Z wotewrjenjom hranicy za ćěkancow je wona „sadźiła wažne znamjo humanity a w politice přikład lubosće k druhemu“, rjekny předsyda Němskeje biskopskeje konferency, Reinhard kardinal Marx. Myto dopomina na statneho prezidenta Württembergskeje a katolskeho wojowarja přećiwo fašizmej, Eugena Bolza (1881– 1945). Wón bu podpěry atentata na Hitlera dla wot nacionalsocialistow k smjerći zasudźeny.
Zawrjenje čary žane rozrisanje
Berlin (B/SN). „Chlěb za swět“ warnuje Europsku uniju před ćežkimi ranjenjemi čłowjeskich prawow, chce-li EU wutwarić zhromadne dźěło z Libyskej a Egyptowskej k zawrjenju srjedźomórskeje čary. „To drje by zalutowało hrozne wobrazy wo podnurjacych so čołmach, rjekny prezidentka pomocneho skutka Cornelia Füllkrug-Weitzel, „njezalutuje pak ćěkancam žiwjenske strachi wo čłowjesku česć a čłowjeske prawa.“
Trump bliži so křesćanam
Berlin (B/SN). Zwjazkowy nutřkowny minister Thomas de Maizière (CDU) měni, migraciska kriza a rozestajenje z islamizmom měłoj „nam přičina być, wo tym rěčeć, štó smy, što chcemy być, što nas wjedźe?“. Tydźenikej Die Zeit pokaza de Maizière na swoju zwjazanosć z křesćanstwom: „Widźiće křiž w mojej dźěłarni. Nimam wotmysł jón wotpójsnyć.“
Pomhać, hdźež je nuza
Mnichow/Berlin (B/SN). Zwjazkowy minister za financy Wolfgang Schäuble (CDU) a wulke cyrkwje wobroćeja so přećiwo wuwićowej swobodźe za staty, kotrež hižo žanych ćěkancow wróćo njebjeru. „Srědki skrótšić je kontraproduktiwne a wopačny signal“, rjekny prelat Martin Dutzmann, ewangelski předsyda Zhromadneje konferency Cyrkej a wuwiće, w Berlinje. Sćěh toho by była destabilizacija wotpowědnych statow a hišće wjetša migracija. Dutzmann warnowaše před přiběracymi socialnymi problemami we wuwićowych krajach, jeli so pomoc skrótši. „Jako křesćanske cyrkwje žadamy sej tam pomhać, hdźež je nuza najwjetša.“
Za fairny dialog ze stronu AfD
Washington (B/SN). Narodna cyrkwinska rada USA je wažne personelne rozsudy noweho prezidenta Donalda Trumpa kritizowała. Zastupjerjo 38 protestantskich a ortodoksnych cyrkwjow wumjetuja pomjenowanym wosobam Jeffej Sessioej (minister justicy), Stephenej Bannonej (šefstratega) a Michaelej Flynnej (poradźowar wěstoty), zo podpěruja woni „rasizm, antisemitizm, běłe předprawo, hidu cuzym napřećo a antimuslimske ideologije“. Trump bě Bannona za swojeho wosobinskeho poradźowarja powołał a za to druhich wažnych zamołwitych z najwušeho kruha wuzamknył.
Woblubowane předmjeno
Vatikan (B/SN). Wot spočatka pontifikata bamža Franciskusa je předmjeno Francesco na prěnim městnje najwoblubowanišich italskich hólčich mjenow, wězo tež we Vatikanje. Před tydźenjomaj, na swjatym dnju křćeńcy Knjeza, wukřći bamž 28 dźěći vatikanskich přistajenych. Mjez nimi běchu hnydom štyrjo mali Francesco, štož je italska wersija za Franciskusa.
Tež křesćanow wuswobodźili
Vatikan (B/SN). Bamž Franciskus je swoje reformy w romskej kuriji přećiwo „lózyskim spřećiwjenjam“ zakitował. Jako hłowne linije mjenowaše wón kulturu dialoga, wobdźělenje žonow a lajkow a profesionalne wuwiće personala. Reformy su znamjo žiwosće a su trěbne, rjekny swjaty wótc w swojim hodownym poselstwje kardinalam.
Kritizuje stronu AfD
Berlin (B/SN). Nawoda katolskeho běrowa w Berlinje, prelat Karl Jüsten, kritizuje Alternatiwu za Němsku (AfD). „Nastupajo AfD rěča mnohe přičiny, wot stronskeho programa přez wuprajenja stronskich funkcionarow hač k jich zadźerženju, za to, zo njemóže so křesćan tam doma čuć“, rjekny Jüsten w nowinje Frankfurter Rundschau. Je to zamołwitosć kóždeho jenotliwca, hač stronje swój hłós da. „Hladaš-li na reakcije nawodnych politikarjow AfD na surowy atentat na Berlinske hodowne wiki, nanuzuja so ći hladajo na wobraz wo čłowjeku a na seriozny wobchad strony zakładne dwěle.“ Jüsten zastupuje Němsku biskopsku konferencu w zwjazkowym sejmje a zwjazkowym knježerstwje. „Politisku zamołwitosć njemóžeš do tajkich rukow połožić.“
Hannover (B/SN). Atentat na Berlinske hodowne wiki w decembru pohnuwa tež zarjadowarjow lětušeho jubileja reformacije hłubšo rozmyslować. „Z poradźowarjemi smy situaciju woměrje analyzowali“, rjekny jednaćel towarstwa Jubilej reformacije 2017 Ulrich Schneider. Njewotwisnje wot podawkow w minjenych tydźenjach su na wěstotnym koncepće za spominanske lěto we wuskim wothłosowanju ze zarjadami a policiju, krajneho knježerstwa Saksko-Anhaltskeje kaž tež z fachowcami intensiwnje dźěłali. Ćežišćo při tym su wulkozarjadowanja kaž zakónčaca Boža słužba 36. němskeho cyrkwinskeho dnja 28. meje.
Dušepastyr policije warnuje
Rom (B/SN). Antonino Zichichi, jadrowy fyzikar a něhdyši prezident italskeho narodneho instituta za jadrowu fyziku, wuzběhny na njedawnej hłownej zhromadźiznje Bamžowskeje akademije wědomosćow w Romje swoje přeswědčenje wo Bohu-stworićelu: „Poselstwo wědomosće je, zo smy dźěći logiki a nic chaosa. A hdyž to smy, štó je awtor tuteje logiki? Ateistiska kultura na to wotmołwja: Nichtó pak njemóže to dopokazać. Wuslědźamy tuž nowe zakonje, nowe regule, kotrež wobkrućeja, zo logika eksistuje.“ Antonio Zichichi je wuznawacy katolik a njewidźi mjez wědomosću a wěru žanoho přećiwka.
Nowy wid na zwisk wěrow
Berlin (B/SN). Najwjetši židowski Boži dom w Berlinje, synagoga Rykestraße, dóstanje po 30 lětach wakancy zaso wosadneho rabinera. Zhromadźizna reprezentantow židowskeje wosady w Berlinje je rabinera Borisa Ronisa jednohłósnje powołała. Předsyda wosady Gideon Joffe widźi w tym „dawno trěbnu kročel“. Z powołanjom Ronisa budźe zastojnstwo zaso „nanajlěpje wupjelnjene“. Pjenjez dla njemóžeše sej wosada wobsadźenje městna wjele lět dowolić.
Bach a reformacija
Erfurt (B/SN). Durinski Bachowy festiwal 2017 wěnuje so w aprylu jubilejej 500. róčnicy reformacije. „Durinska je centrum reformacije – a bjez reformacije by sakralna hudźba Johanna Sebastiana Bacha lědma móžna była“, rjekny šef festiwala Christoph Drescher při předstajenju programa w Erfurće. Wuwjedźenja Luthera (1488–1546) k wosadnemu spěwanju a tak nastawacy wuznamny choral su sakralnu hudźbu Bacha na rozsudne wašnje postajeli.
Cyrkej zaso wotewrjena
Berlin (B/SN). Zwjazk spěchuje planowane saněrowanje a přetwar Berlinskeje katedrale swj. Jadwigi z cyłkownje dwanaće milionami eurow. W budgeće zwjazkoweho twarskeho ministra je za to klětu jedyn milion eurow předwidźany, za lěto 2018 šěsć a za 2019 pjeć milionow eurow. Arcybiskopstwo Berlin trochuje kóšty cyłkowneho projekta na 60 milionow eurow, 43 milionow eurow planuja za biskopsku cyrkej a 17 milionow eurow za susodny Bernharda Lichtenbergowy dom.
Friedel nowy wiceoficial


text:
Wojerecy (UH/SN). Ideju a přeće, zo by z Wojerowskeho Domu Martina Luthera Kinga zwonić móhło, mějachu čłonojo tamnišeje wosady hižo před pjatnaće lětami. Z połoženjom zakładneho kamjenja za zwóńcu zawčerawšim je so přeće nětko zwoprawdźiło. Tři zwony, kotrež maja tam jónu wisać, su hižo lěta 2008 w Osnabrücku kupili.
Projekt zwóńcy bě Wojerowski twarski inženjer Hagen Schmaler naćisnył. W lěće 2006 załožichu spěchowanske towarstwo, kotrež trěbne pjenjezy zběraše. Před lětomaj tež měšćanska rada předewzaću přihłosowaše a zarjadowa je do měšćanskotwarskeho wuwićoweho koncepta, z čimž běchu wuhlady na spěchowanske srědki date. Před něhdźe lětom dóstachu 178 000 eurow drohi projekt přizwoleny. Wudawki sej Zwjazk, Swobodny stat Sakska a město Wojerecy dźěla, při čimž wosada wulki dźěl komunalneho podźěla přewozmje. Kaž farar Jörg Michel zdźěli, su dotal 60 000 eurow dźakowano pjenježnym daram nazběrali.


text:
Změna na čole Chróšćanskeje gmejny je nětko tež oficialnje zmištrowana. Na wčerawšim posedźenju gmejnskeje rady bu nowy wjesnjanosta Marko Kliman (CDU) spřisahany a ma nětko ceptar komuny w rukomaj.
Chrósćicy (SN/MWj). Dotalnemu wjesnjanosće Maćijej Brycce so radźićeljo wčera za jeho skutkowanje na dobro Chróšćanskeje gmejny dźakowachu. Zastupowacy wjesnjanosta Jan Wjesela rjekny, zo je Brycka „šěroki puć wuteptał“, po kotrymž móža nětko dale kročić. Prawočan bě w swojim hamtskim času mjez druhim twar dróhi přez Chrósćicy, nowotwar Hórčanskeje a Nukničanskeje gratownje a móst pola Kopšina na starosći měł. K tomu přińdźechu mjeńše předewzaća, kotrež su wšědny dźeń lědma widźeć. Dotal njezwoprawdźene projekty, kaž puć z Chrósćic do Hórkow, změje nowy wjesnjanosta na starosći.


text:
74 młodych rjemjeslnikow přija zańdźeny pjatk w Budyskim Dźiwadle na hrodźe swoje powołanske wuswědčenje. Pjećo najlěpši běchu wuslědk „derje“ docpěli.
Budyšin (SN/MiR). Tři lěta wuknjenja su skónčene. Wokrjesny rjemjeslniski mišter Frank Scholze přepoda młodym žonam a mužam z dwanaće wšelakich powołanjow wuswědčenja. Mjeztym je wjetšina z nich swój prěni mzdowy šek w rukomaj dźeržała, dokelž běchu hnydom po wukubłanju dźěło namakali. Mjez nimi su tež štyrjo Serbja. Bosćij Šołta z Hórkow skutkuje w swojim wukubłanskim zawodźe Fuchs a Girke tzwr w Ottendorfje-Okrilli jako moler a Fabian Kocor z Chrósćic w Njebjelčanskej kormjerni swini jako rěznik. Johannes Jurš z Miłoćic bě w předewzaću Ligneus tzwr w Ottendorfje-Okrilli powołanje blidarja nawuknył. Mjeztym pak dźěła jako ćěsla w Kinsporku. Chrystof Hrjehor z Konjec dźěła jako wuwučeny třěchikryjer w zawodźe nana Měrćina Hrjehorja w Konjecach.


text:
Swoju lětušu hłownu zhromadźiznu zwjazachu čłonojo Towarstwa přećelow Serbow (SPL) minjenu sobotu w Praze ze 111. róčnicu załoženja SPL. Tež Domowina je gratulowała.
Praha (Łu/SN). Towarstwo přećelow Serbow (SPL) – při Serbskim seminarje w Praze – je w zwisku z lětušej hłownej zhromadźiznu minjenu sobotu w čěskej stolicy na 111 lět spomóžneho skutkowanja zhladowała. Mjez gratulantami sposrědkowa referent Domowiny za kulturu a wukraj Clemens Škoda zbožopřeća předsydy Domowiny Dawida Statnika. Tam mjez druhim rěkaše: „Přez wjele generacijow mějachmy čěskich přećelow, kotřiž starosćachu so wo dóńt serbskeho ludu. Tež hdyž je so pomjenowanje towarstwa měnjało, wostachu čłonojo nam w dobrych a ćežkich časach přez lětstotk swěrni.“ Zdobom wupraji Clemens Škoda jako čłon SPL předsydstwu towarstwa swój dźak a připóznaće za zdokonjane čestnohamtske dźěło.


text:
Dujerska hudźba z kulinariskimi poskitkami kombinowana je recept, kotryž na Šusterec statoku w Trjebinje hižo dlěši čas funguje. Tež wčera su zaso tójšto wopytowarjow přiwabili.
Trjebin (FAG/SN). Šusterec statok w Trjebinje je w kóždym počasu idyliske městno. Wjacekróć wob lěto tamniša Domowinska skupina pod nawodom Angeliki Balccyneje na mjeztym tradicionalne hudźbne njedźelne dopołdnjo přeproša. Wčerawše zarjadowanje bě takrjec dočasny narodninski swjedźeń, přetož jutře, 28. awgusta, by Hanzo Šuster 108. narodniny swjećił. Tuž je sej Domowinska skupina tónraz Rychwałdskich muzikantow přeprosyła. Hudźbny cyłk móže mjeztym na 120lětne wobstaće zhladować. Do swojich programow kapała stajnje tež serbske štučki zapřijima. Te su čłonki Domowinskeje skupiny při mikrofonje sobu spěwali a so tak sobu wo dobru naladu starali.


text:
Waršawa. Po chětro wobšěrnym rozprawnistwje medijow wo systematiskim dopingu w ruskich rjadach dyrbja Polacy tele dny na wědomje brać, zo tež jich sportowcy „swjeći“ njejsu. Minjenu wutoru běchu zběharjej wahow Tomaszej Zielińskemu na olympiskich hrach w brazilskim Rio de Janeiru doping dopokazali. Na to su jeho z mustwa a tak tež z olympiskeje wsy, hdźež sportowcy zhromadnje bydla, wustorčili a domoj pósłali. Zieliński bě zakazany dopingowy srědk nandrolon brał. „Naša olympiska hańba“, piše sportowy komentator Mirosław Żukowski w Rzeczpospoliće. Tohorunja wohańbjeny je předsyda zwjazka pólskich zběharjow wahow Szymon Kołecki připowědźił, zo zastojnstwo złoži.
Bratislava (SŽ/K). Skupina 28 kolesowarjow-putnikow je tuchwilu po puću ze stolicy Słowakskeje do Roma. „Njesu bamžej poselstwo“, mjenuje dźenik SME zaměr jich wuprawy. Startowali su na přibližnje 1 300 kilometrow dołhu jězbu z Bratislavskeho hrodu, a swjate město wotmysla docpěć njedźelu 14. awgusta. Awdiencu pola bamža Franciskusa změja putnicy-kolesowarjo najskerje 17. awgusta. Jich poselstwo nastupa po spomnjenej nowinje Swjate lěto smilnosće a wopřijima tohorunja přeprošenje bamža do Słowakskeje.
Wobdźělnicy wuprawy w starobje 18 do 50 lět su wšitcy čłonojo křesćanskeho sportoweho hibanja Słowakski worjoł. Na předewzaće su so wotpowědnje přihotowali, a kóždy z nich je sej do toho 1 300 do 1 500 kilometrow natrenował. Nětkole absolwuja wšědnje něhdźe 130 kilometrow. Přewodźeni su wot dweju techniskeju wozow a jednoho telewizijneho. Minister za šulstwo Peter Plavčan bě kolesowacych putnikow rozžohnował ze słowami: „Wažu sej waše pućowanje. Wone přinošuje k přećelstwu a dorozumjenju mjez ludami.“
Waršawa. Wopyt bamža Franciskusa na swětowym zetkanju młodźiny w Krakowje je tež po zakónčenju wulkozarjadowanja přeco hišće wažna tema w pólskich medijach. Při tym je widźomne, zo je wid na nje jara rozdźělny, předewšěm na stejišćo bamža k ćěkancam dla.
Zapósłanc strony Narodne hibanje Robert Winnicki njemóže so z nastajenjom bamža w prašenju migrantow scyła spřećelić, kaž sćelakej TVN24 rjekny. Móžny přichad muslimskich ćěkancow do kraja přirunowaše wón z nadběhom němskich wójskow na Pólsku 1939. Inwazija muslimow by pólski narod a nic naposledk katolsku cyrkej w jeju eksistency wohrozyła. „Dobry pastyr njesměł swoje wowcy k rězu wodźić“, Winnicki měni.
Politologa Marek Migalski je z wopytom bamža a ze zetkanjom młodźiny porno tomu jara spokojom. Wón sej w nowinje Rzeczpospolita chwali, zo je wšitko po planje wotběžało a zo njebě žanych terorowych nadpadow.


text:
Rozmołwa z jednaćelku Serbskeho ludoweho ansambla
Před dobrym lětom přewza Diana Wagnerec jednaćelstwo Serbskeho ludoweho ansambla. Alfons Wićaz je so z njej rozmołwjał.
Kak sće so do funkcije zadźěłała?
D. Wagnerec: Myslu sej cyle derje hladajo na to, zo sym dom bjez přihota a w ćežkej situaciji přewzała. Mam nětko dosć dobry přehlad wo ansamblu, štož pak njerěka, zo budźe dźěło w přichodźe lóše.
Što je so z Wašim nawodom změniło?
D. Wagnerec: Wažne je mi prawočasne planowanje hrajneje doby, natwar repertoira, konsekwentne přepruwowanje financow a rozžohnowanje z njeefektiwnymi abo do profila ansambla njesłušacymi projektami. Zhromadne dźěło we wjednistwje je so pohłubšiło a mamy zaso srjedźodobny wuměłski koncept do přichoda.
Wo čim dźe w tymle wuměłskim koncepće?


text:
Wowcy lěpje škitać
Rěčicy (dpa/SN/ch). Wjelki su minjene štyri tydźenje w Budyskim wokrjesu w 16 padach wowcy nadpadnyli. „Wjetšina skoćatow je mortwa, někotre su zranjene“, rozkładźe wčera rěčnica kontaktneho běrowa Wjelči region Łužica w Rěčicach. W jednym padźe su třinaće wowcow naraz zakusali. Potrjechena je kónčina wokoło Bóšic, Rakec a Kulowa. Nadpady přirjaduja Róžeńčanskej wjelčej črjódźe. W někotrych padach je wjelk samo elektriski płót přeskočił. Kontaktny běrow tuž namołwja, zo měli so płoty přidatnje z pjerchotatym banćikom zawěsćić, kotryž ma so hač do 30 centimetrow wysoko kruće nad płotom sćahnyć. Material hodźi so w Rěčičanskim běrowje darmotnje wupožčić.
Na probu bydlić


text:
Wo Smolerju přednošował
Pančicy-Kukow. Dr. Fabian Kaulfürst je wčera čłonam Domowinskeje skupiny Pančicy-Kukow zajimawje a powučnje wo Janu Arnošće Smolerju přednošował. W formje puzzla znazorni wón wažne stacije Smolerjoweho žiwjenja a jeho woporliweho skutkowanja. Připosłucharjo měnjachu, zo by so přednošk tež za dalše serbske cyłki hodźał.
Přichod fondsa zawěsćeny
Praha. Kaž je čěski premier Bohuslav Sobotka informował, chce tamniše knježerstwo schwalić, zo ma so dźěławosć lěta 1997 nastateho Čěsko-němskeho fondsa přichoda dale wjesć. W lětach 2018 do 2027 chce čěska strona za fonds nałožić dźesać milionow eurow; Němska měła k njemu po dorěčenju 25 mio. eurow přinošować. Ze srědkow fondsa běchu minjeny čas tež wjacore Serbow nastupace projekty spěchowali.
Wučerjo SGB najlěpši
Budyšin. Wučerske volleyballowe mustwo Serbskeho gymnazija Budyšin je dźesaty króć wokrjesny mišter. We wčerawšej poslednjej hrě sezony 2015/2016 porazy wone pedagogow Pestalozzijoweje wyšeje šule Lubij z 2:0 (25:15, 25:22). Wobdźěliło je so na mišterstwach šěsć wučerskich mustwow.


text:
Czej jô blós sã dowiedzôl, że Marszôlk Wòjewództwa Pòmòrsczégò, z pòpiarcym Sejmikù, mô ùszëkòwôné Kaszëbską Nôdgrodã Lëteracką, jô bél rôd, że na òstatk najã kaszëbską nôrodną lëteraturã mają achtnioné, przez co dele swiatu klëkã, że je to lëteratura apartnô ë samòstójnô. Tak jak jãzëk kaszëbsczi brëkòwôl taczégò pòliticznégò achtnieniô ë je mô òd 2005 r., jistno brëkòwala gò naja lëteratura ë tere mô je dostôné. Fejn sã stalo, że na nôdgroda mô téż swòjã pòmòrską sostrã, w tim samim czasu dôną Pòmòrską Lëteracką Nôdgrodã „Wiater òd Mòrzégò”, jakô je przeznôwônô pisarzóm z Pòmòrzô Wschòdnégò za lëteraturã pòlskòjãzëkòwą abò za ksążczi ò témie zrzeszony z Pòmòrzim.
Gratulérëjã Stanislawòwi Jance, że to do niegò na pierszô Kaszëbskô Lëterackô Nôdgroda trafia. Janka je prosto dobrim kaszëbsczim pisôrzã. Jeżlë òn abò móże jesz chtos pò mòjim pierszim, na gòrąco napisônym na fejsbókù, òtaksowanim ùroczëstoscë wrãczeniô Pòmòrsczi ë Kaszëbsczi lëteracczëch nôdgród, zrozmiôl jinaczi, pò prôwdze sã zmilil. Jistno nen tu ùmëslënk ë bédënczi na przińdnosc jô napisôl nié dlôtë, cobë kritikòwac, jamrowac ë sã mądrowac, le żebë nasza (wszëtczich) redosc bëla drëgą razą jesz wikszô.
Jô z niecerplëwòtą żdôl za pierszim rozdanim Kaszëbsczi Lëteracczi Nôdgrodë, a nawetka wząn jô sã za bédowanié do kapitulë ti nôdgrodë najich pisarzi, jak téż za zachãcanié jinëch do sklôdaniô swòjich bédënków. W tim dzejanim szlo mie ó to, cobë nie pòkôzalo sã, że ni ma kòmù ti nôdgrodë dac, bò strzodowiszcze nie je nią zajinteresowôné. Na òstatk przëszed nen dzéń – 18. pajicznika 2018 r. – czedë ma z bialką jacha do Nadbôltowégò Ceńtrum Kùlturë, Kòscola sw. Jana, w Gduńskù na nã ùroczëstosc rozdanié Kaszëbsczi ë Pòmòrsczi lëteracczëch nôdgród.
Fot. A. Jablonsczi
Mùszã rzec, że òglowò dosc paradno tam bëlo ë bókadosc kaszëbiznë to dalo w òbùdwùch dzélach: pòlsczim ë kaszëbsczim. Ju sóm Marszôlk Mieczislôw Struk wiele piãknëch slów ò kaszëbiznie rzek, a pòtemù Martina Bùnda (z dodomù Mistarz) z Kartuz, nôdgrodzonô pierszą Pòmòrską Lëteracką Nôdgrodą za ksążkã „Nieczułość”, w jaczi napisa ò żëcym kaszëbsczëch bialk, snôżo dzãkòwala swòji kaszëbsczi Tatczëznie ë ze znajôrstwã ò jãzëkù kaszëbsczim gôda. W kaszëbsczim dzélu wëbrzmiôl jãzëk kaszëbsczi, w jaczim krótką przëmòwã zacząn Stanislôw Janka ë w jaczim gôdkã ò rozsądzenim kaszëbsczi kapitulë Daniel Kalinowsczi skùńczil.
Tak bëlo. Leno, że w cali ti ùroczëstoscë bëlë téż rzeczë, jaczé përznã skazëlë ù mie nã calą ùdbôną so przez miã dejã ò achtnienim kaszëbsczi lëteraturë. Nié blós jô nó nie kriticzno zdrzã. Jistno w tim falu mësli Adóm Hébel. Ma sedza kòl se, czej na binowim ekranie pòkôzalë sã pierszé lëtrë wëjimkù z ùtwórstwa nôdgrodzonégò Kaszëbë, a z glosników szed glos aktora Zbigórza Jankòwsczégò: „Lëtwò, òjczëzno mòja…”. Kòmeńtôrz A. Hébla je ùchwôcenim téż mòjëch mëslów: „Jakno wëjimk ùtwórstwa Stanisława Janczi jô bë rôd ùczuł wëjimczi z jegò prozë abò poezje, a nié dolmaczënkù – bò zôs   lëteratura nie gôdala ò se i swòjich sprawach, le ò cëzëch”.
Nie bëlo to pò richtoscë zycher zamierzoné, le bëlo mòżno téż z ti ùroczëstoscë merkac, że naja lëteratura ë ji twórcë są përznã taczima palëpiéckama kòl pòlsczi lëteraturë ë pòlsczëch twórców. Tëch òstatnëch, wszëtczëch 9 nominowônëch, pòkôzalë baro fejn w krótczich filmikach ò nich ë jich ùtwórstwie. Z naszëch – òkróm laùréata – nie pòkôzalë nikògò. Z regùlaminu nôdgrodë je wiedzec, że kaszëbsczi pisarze ë jich ksążczi nie bëlë nominowôny, le blós zglôszôny. Kò jo, ale nëch zgloszonëch wôrt bëlo równak pòkazac. Dlôcze? Żebë tak cos szlo w swiat, cobë swiat pòznôl najëch pisarzów, żebë òprzestelë bëc anonymòwi abò znôny leno „swòjim”. Nie jidze ó to, żebë z nich robic celebritów, blós ó to, cobë celebrowac najã lëteraturã.
Krótkò rzec: to, co jô przeżil, widzôl ë czul na òpisôny ùroczëstoscë, dalo mie widzec, że Kaszëbskô Lëterackô Nôdgroda je wôżnô sama w sobie, le jesz mòcniészim pòdskôcenim do pisaniô pò kaszëbskù stanie sã òna dopiérze, czej mdze mòderno òpakòwônô, jak na Pòmòrskô Lëterackô Nôdgroda, a nié kòl ti drëdżi ùpchônô përznã w nórt.


text:
Zwjazk městow apeluje
Choćebuz/Frankfurt n. W. (dpa/SN/ch). Před negatiwnymi sćěhami teritorialneje reformy warnuje Němski zwjazk městow. Bjezwokrjesne města zaručeja bliskosć k ludnosći a krótke puće wobydlerjow, rozkładźe zastupjer komunalneho načolneho zwjazka wčera po posedźenju w Frankfurće nad Wódru. Hladajo na w Braniborskej diskutowane nowostrukturowanje wokrjesow praji Frankfurtski wyši měšćanosta Martin Wilke (njestronjan), zo by planowane zagmejnowanje třoch městow Frankfurta nad Wódru, Choćebuza a Brandenburga nad Habolu komunalne samozarjadnistwo zesłabiło. Čerwjeno-čerwjene krajne knježerstwo chce wot lěta 2019 ličby wokrjesow radikalnje pomjeńšić.
Festiwal zawěsćeny


text:
Wo serbskej putniskej jězbje wot 5. do 9. pražnika do wuchodneje Słowakskeje rozprawješe njedawno Baćoński farar Gerat Wornar serbskim senioram Budyskeje tachantskeje wosady. K tomu pokazowaše wón wideja a fota, kotrež bě Bosćij Handrik z Radworja zhotowił.
Hłowny zaměr jězby bě wobdźělenje na sobu najwjetšim putnikowanju w Słowakskej na Marijanskej horje blisko města Levoča. 8. julija je so tam na putniskej łuce něhdźe 80 000 kemšerjow zhromadźiło. Z bamžowskim zastupnikom a dalšimi duchownymi swjećeše swjatočne kemše tohorunja Baćoński farar. Za njeho bě wosebite dožiwjenje, zo smědźeše hromadźe z metropolitom grjekskokatolskeje cyrkwje Janom Bablakom, kotrehož hižo z młodych lět znaje, za wołtarjom stać.
W lětach 1950 do 1968 bě grjekskokatolska cyrkej kruće zakazana. Nětko pak dožiwja wona wulki rozmach. Tón začuwachu Serbja tohorunja na grjeksko-katolskich kemšach po wuchodnym ritusu na dalšim putniskim městnje, na horje Zvir blisko wsy Litmanov. Tam rozprawješe jim Jan Bablak wosobinsce wo přesćěhanjach w socialistiskej dobje.


text:
Ernest Wilimowski
Ernest Otton Wilimowski, właść. Ernst Otto Prandella, przemjanek Ezi (ur. 23 czyrwjyńa 1916 we Kattowitz (terozki Katowice), um. 30 śyrpńa 1997 we Karlsruhe) – gůrnoślůnski fusbalok, kery groł lo Polski a Mjymjec pochodzůncy s myńszośći mjymjeckij Katowic (sům uo śe godou, iże je Gůrnoślůnzokym). Groł na lewym uůnczńiku. Fest dobrze śe zigowoł a primowsko strzyloł tory. Bůł chowańcym 1. FC Kattowitz, nale ńyskorzi przeszoł do Ruchu Chorzůw. Po drůgij śwjatowyj wojńe groł we mjymjyckij lidze.


text:
Zajimawa wustajeńca serbskeho tworjaceho wuměłstwa w Budyšinje
Pjenježna hódnota mólby abo grafiki a plastiki njeruna so zwjetša wěrnej wuměłskej hódnoće wuměłskeje twórby. Tele zwěsćenje njetrjeba poprawom dopokazy, jeli pak tola: Tuchwilna wustajeńca „Ja sym – molerstwo – grafika – plastika“ šěsć serbskich wuměłcow w Budyskej Ludowej bance rěči za sebje za tutu wěrnosć (Serbske Nowiny 11. nowembra pod „Namibija w Budyskej bance“ rozprawjachu). Iris Brankačkowa, Isa Bryccyna, Maja Nagelowa, Sophie Natuškec, Marion Kwicojc a Borbora Wiesnerec swoje nowše, samo najnowše twórby w Budyšinje pokazuja. Wothladajo wot kedźbyhódneho podawka, zo šěsć žonow-wuměłčow jedneje generacije hromadźe wustajeja, a njehladajo na to, zo trochowana pjenježna hódnota jich dźěłow wjace hač 50 000 eurow wučinja, je estetiska, wuměłskostawizniska hódnota wjele wjetša.


text: Budyšin (kl/SN). Předsydstwo župy „Jan Arnošt Smoler“ Budyšin je so na swojim wuradźowanju wčera znowa wo šulskich prašenjach dorozumiło. Tak poskića wot šulskeho lěta 2016/2017 serbšćinu na zakładnej šuli w Hućinje, za čož hižo wjacore přizjewjenja předleža. Na Bartskej zakładnej šuli podawaja serbšćinu jako cuzu rěč a nic kaž dotal w rozšěrjenym modelu. Šulerjo wuknu ju tam w 1. lětniku jednu hodźinu tydźensce. Župnemu předsydstwu je dźěło ze staršimi a z pěstowarnju w Malešecach wažne, runje tak tež dalša podpěra Bartskej šuli. Staršim ma so wuwědomić, zo je serbskorěčne kubłanje w pěstowarni zwjazane z tym, zo dźěći po tym tež w šuli rěč dale wuknu. Tele wědomje ma so dale skrućeć. Wučbny poskitk serbšćiny hodźi so z cyłodnjowskim poskitkom w popołdnišim času wudospołnić. Župne předsydstwo chce so wo wosobu prócować, kotraž móže tónle zaměr podpěrać, a budźe ju zamołwitym posrědkować.


text:
Zastaruja pacientow doma kaž tež w starownjach a hladarnjach
Pančicy-Kukow (aha/SN). Wjele ludźi je sej wčera popołdnju do Pančičansko-Kukowskeje apoteki swj. Bosćana podało, zo bychu jeje dotalnemu mějićelej Stefanej Fingerej dźak a připóznaće za jeho spomóžne dźěło w zańdźenych 25 lětach wuprajili.
Po tym zo bě po přewróće Chróšćansku apoteku přewzał, natwari Finger po pjeć lětach w Pančicach-Kukowje z balsamowym domom profilowany wobchod, kotryž niwow wjesneje apoteki daloko přesahuje. Za něhdźe 20 starownjow a hladarnjow cyłeje wuchodneje Sakskeje tam po lěkarskich receptach tablety zestajeja. Mašinelnje je do małych folijowych pakćikow zaskowuja a popisuja kóždy pakćik z mjenom kaž tež časom, hdy maja so tablety brać. Wšědnje su jězdźidła po puću, zo bychu domy w Drježdźanach, Zhorjelcu a Žitawje kaž tež w bliskich Chrósćicach a Smječkecach lěki w prawym času dóstawali.


text:
...szyld łod brateferyji
...tej różowej chałupy...
Szpacyrkym po Cieszynie
“Gdo sie za swój jynzyk wstydzi
takim niech sie każdy brzidzi”
"Moja ty słodko cieszyńsko mowo
być zawsze do prawjynio gotowo
a jak cie uż żodyn nie bydzie rozumioł
to jyny wiater bydzie po naszymu szumioł"
POZÓR! Kiery nimo chynci tego czytać, abo kansi wraził łokulory, abo mo moc roboty i łoczy go bolóm to se może tego posłóchać jak prziciśnie ”kursywom” na tóm czornóm szczałke w tej szarej kostce, kierom nóndzie zaroz pod spodkym.
Chyrlawe tusteloki
Jakosi ni może sie na dobre odcieplić chocioż w kalyndorzu uż je wiosna i tego skokanio kryski na termometrze to ani kóń by przeca nie wydzierżoł, a co dziepro my chyrlawe tusteloki. S kóniami uż dziśka ni mómy łostudy, bo zwekslowali my to na traktory, kiere ani ze słóńca, ani z mrozu ni majóm stracha, a ku tymu eszcze jak stojóm to nie trzeja ich futrować. Je jednakowóż nadzieja, że uż latoś śniegym nie bydzie fujało i skyrs tego bydymy szpacyrować dalij po ulice Michejdy. Zeszły tydziyń była rzecz o “przepiynknej” urodzie ulice Kluckigo i coby zaroz jak pujdymy ku wyrchu ni mieć w łoczach kónska modernej Europy, to kierysi te chałupe za winklym do dzisia nie opucowoł. Isto to je tak niechane skyrs tego, coby pumaluśku łoczy se przirychtować do łoglóndanio tej różowej chałupy, kiero stoji kónsek dalij. Jak sie nóm uż to podarzi to eszcze jak pokroczymy tych porem metrów dalij idzie uwidzieć jakisi pochynióny szyld łod bratyfiteryji. Tak se myślym, że kierysi sbankrucił na kszefcie , kiery mioł we starości przipasowywani lajbików naszym paniczkóm. Możne, że dzisio jak mómy wszelijakóm oblyczke uszytóm s gumianego sztofu to łóna sie przipasuje na każdego tusteloka i nie trzeja mieć inszego kroja dlo każdej figury. To samo przeca mómy dzisio s galatami, fuseklami, myckami i bóg wiy eszcze s czym, bo ze sztofu s gumianóm nicióm wszecko je dzisio uszyte. Podziwejcie sie jaki dzisio galaty przilepióne do ciała majóm obleczóne wszecki baby i chłopi. Kiejsi, coby taki wónski galaty naździoć na siebie, to każdo nogawica musiała mieć na spodku knefle, abo rajfeszlus.
Mini słownik:
wydzierżoł-wytrzymał,
łostuda-kłopot,
fujało-wiało,
skyrs- z powodu,
była rzecz-była mowa,
niechane-zostawione,
kónsek- kawałek,
opucowoł-otynkował,
lajbik- biustonosz,
fusekla-skarpetka,
knefel-guzik,
rajfeszlus- suwak.
Tóż miyjcie sie wszedcy dobrze i wiesiołego popióntku


text: NJEWĚRJACA je wjetšina młodych ludźi w starobje 16 do 29 lět w dwanaće z 21 europskich krajow a k tomu Israela. „Načolnik“ při tym je Čěska, w kotrejž 91 procentow z nich do „žanoho Boha njewěri“. To wuchadźa z projekta European Social Survey, zdźěłaneho w lětomaj 2014 a 2016. Jeho wuslědki bě britiski The Guardian wozjewił, a z njeho je čěska nowina Mladá fronta dnes wotpowědne ličby přewzała. Wjele njewěriwych młodych ludźi maja tohorunja w Estiskej (81 procentow) a Šwedskej (76 proc.). Najpobožnišich ma Pólska, hdźež 83 procentow naprašowanych do Boha wěri. Hnydom za njej sćěhuje Litawska z podźělom 75 procentow wěriwych młodostnych. Najwjetši podźěl młodych ludźi, kotřiž do hinašeho hač křesćanskeho Boha wěrja, matej Francoska a Awstriska – we woběmaj krajomaj jědnaće procentow.


text: Zymscy sportowcy nimaja so lětsa lochko. Lědma smy so nad běłym próškom zawjeselić móhli a sej tón abo tamny wotjězd z někotreježkuli hornjołužiskeje hory popřeć směli, je wšo hižo zaso nimo. Swjaty Pětr nima za nas w tejle miłej a na sněh chudej zymje žanežkuli zrozumjenje. Najwjace sobuželnosće mam za tych, kotřiž su so z njesměrnej prócu wo to starali, zo by zymski sport pola nas scyła móžny był. W Rugiswaldźe a Załomju na přikład, abo tež na Łysy (Lausche) we Waltersdorfje w Žitawskich horinach a druhdźe je so zamołwitym woprawdźe poradźiło, zaručić znajmjeńša něšto dnjow poměrnje dobre wuměnjenja. Dźeń wote dnja su pilnje a njesprócniwje wo to wojowali, zo by alpinske sněhakowanje scyła móžne było. Doniž njepřińdźe při temperaturach jasnje nad nulu praktisce přez nóc zahubny dešć a sněhakowanje wjace móžne njebě.


text:
Posledni zwjazk předstajeny
Choćebuz. Z prezentaciju dźewjateho zwjazka je minjeny pjatk wudawaćel Roland Marti w Choćebuskim Serbskim domje cyłkowne wudaće Spisow Mata Kosyka wotzamknył. Jill-Francis Ketlicojc, Madlena Norbergowa a Katrin Urbańscyna čitachu z knihi, kotraž bě w Ludowym nakładnistwje Domowina wušła.
Na wažnej róčnicy spominali
Lubanice. Něhdźe 50 Delnich Serbow je wčera na Mikławša Jakubicu a Krystofa Fabriciusa spominało. Zhromadnje z něhdźe sto pólskimi přećelemi dopominachu w Lubanicach z dwurěčnej delnjoserbsko-pólskej namšu na wažnej róčnicy serbskeho pismowstwa. Před 470 lětami běše farar Mikławš Jakubica Nowy zakoń do serbšćiny přełožił, farar Krystof Fabricius běše před 300 lětami Trjebulski katechizm wudał.
Prěni „škitny wječor“


text:
Lil i Put
dodane 2014-10-28 06:22
Kajko i Kokosz cieszóm sie popularnościóm już kupa lot. No ja, ino kaj sóm ich nastympce?
Jak to jes, że na cołkim świecie bajtle majóm durch co nowego czytać, a u nos jes z tym raczyj bjyda?
Egmónt - wydownictwo kiere szpecjalizuje sie we publikowaniu kómiksów - póstanowił to zmjynić i złorganizowoł kónkurs na kómiks dlo bajtlów. Jego pokłosiym sóm albumy, kiere niydowno sie ukozały. Ło kożdym z nich możecie sie szczegółowo poczytać tukej, a jo dzisioj przibliża Wóm tyn, kiery mi sie nojabrdzij spodoboł.
"Lil i Put. Jak przeloć kota do kieliszka?" to kómiks Macieja Kura i Piotra Bednarczyka i łopowiado ło sowiżdżolskim błoznowaniu dwóch lyniwych małoludów.
Wyndrujóm łóni po roztómajtych baśniowych krainach, w kierych co chwila trefióm jakoś łosobliwo postać. Choby godajónce dżewa, grajónce w bala (piłka kopytno!) cyntaury, abo elfica, co to we szkole miała pióna z przistosowanio do życio wśród śmjyrtelników (ja, ja - i takie zajyńca w elfich szkołach sie łodbywajóm).
Udany jes tyn kómiks. Przigoda góni przigoda, leci sam wic za wicym (jedliście kiedy smoczy kebab?), no i te kolory!
Bojka musi być barewno, kolorowo, coby sie jóm niy ino czytało, ale i fajniście łoglóndało, kartkowało. A tukej naprowdy jes czym łoczy nacieszyć.
"Lil i Put. Jak przeloć kota do kieliszka?" nawiónzuje do wszyskich tych modnych łostatnio "Wiedźminów" i "Władców pierściyni", ale robi to, jak żech już sam napisoł, jakoś tak swojsko, sowiżdżolsko. A przi czytaniu tego kómiksu pobawióm sie niy ino dzieci, ale i dorosłe czytelniki. No bo jak?! Kaj?! W antycznym świecie cyntaurów naroz westernowy saloon? :)
I takich absurdalno-postmodernistycznych łobrótek tukej niy brakuje. Bezto polecóm tyn tómik wszyskim.
Na jego kancie pisze, że to czyńś pjyrszo. Licza na nastympne!


text:
Ze swojimi pomazkami su policisća na parkowanišću při awtodróze A 24 pytaneho wowčerskeho psa zaso popadnyli. Pos bě wobsedźerce před pjeć dnjemi na parkowanišću twochnył. Wčera je so najskerje hłódny zaso nawróćił. Wědźo, zo je ćeknył, zazwonichu sobudźěłaćerjo policiju. Ta psa z pomazkami a kołbaskami do słužbneho awta zwabi. Dźakowna wobsedźerka sej při nich swojeho psa wotewza.
Dokelž njebě nichtó doma, ćisny přistajeny póšty w Čornym lěsu pakćik na balkon adresata a kwitowanku za pakćik sam podpisa. Z toho policija wuchadźa. 30lětny adresat pakćika bě so dźiwał, zo pakćik njedóstanje, byrnjež přez internetowy portal zdźělenku dóstał, zo je pakćik po puću k njemu. Dźeń pozdźišo wšak přizjewi, zo bě požadany pakćik na balkonje našoł.
Při woptawanju wina při rěče Mosel je so mandźelski ze Sewjerorynsko-Westfalskeje zminył. Swojej žonje rjekny, zo dźe do bliskeje banki, policija zdźěli. Jako pak po dwěmaj hodźinomaj přeco hišće wróćo njebě, informowaše žona policiju wo zhubjenym mandźelskim. Po krótkim času so muž natutkany nawróći. Wón bě w bliskej korčmje piwo pił, dokelž wo wino njerodźi, kaž rjekny.
Z cyłym kófrom Whiskyja je paduch w Lörrachu spytał, přez mjezu do Šwicarskeje přińć. Muž bě wčera wječor pěši po puću, jako jeho šwicarska pomjezna straža kontrolowaše. W kófru namakachu 29 blešow palenca. Dokelž běchu etikety wotškrabane, přiwołachu policiju, kotraž 27lětneho zaja. Wotkal alkohol měješe, njemóžeše wón rozkłasć. Policija z toho wuchadźa, zo je muž palenc w kupnicy w Lörrachu pokradnył.
Maneža w swětnišću: Ze wšelakimi akrobatiskimi poskitkami je sej wobsadka swětnišćoweje stacije ISS swój swobodny čas porjeńšiła. Wotpowědny widejo improwizowaneho cirkusoweho předstajenja je ruski swětnišćowy zarjad Roskosmos w interneće wozjewił. Ruscy psychologojo běchu kosmonawtam k tomu radźili, zo bychu so po napinacym dźěle w swětnišću wočerstwili. W staciji su tuchwilu třo Rusojo, Američanaj a Japančan.
Za złamanu ruku bura dyrbitaj hajnikaj wotškódnjenje płaćić. To je Zwjazkowe sudnistwo w Karlsruhe rozsudźiło. Hajnikaj běštaj w decembru 2009 w emslandskim Frerenje přihonjersku hońtwu zarjadowałoj. Při tym bě pos na bliskej pastwje kruwy spłóšił, kotrež na to ćeknychu. Bur spyta je zaso popadnyć a sej při tym ruku złama. Wot toho časa je na wjacorych instancach skoržił.
Jako Ninja-wojowar předrasćeny Awstralčan je minjeny pjatk w ćahu mjez Budapestom a Drježdźanami ludźi nastróžił. 34lětny běhaše, cyle čornje zdrasćeny a z pozdatnymaj tesakomaj na chribjeće, wospjet w ćahu tam a sem. Bojo so atentata wołachu policiju, kotraž muža w Drježdźanach přewza. Ta wšak njemóžeše ničo wopačneho zwěsćić: Tesakaj běštaj předešćnikaj. Awstralčan rozłoži, zo jedna so wo hru, w kotrejž maja hrajerjo wěste nadawki spjelnić: Wón měješe so jako Ninja-wojowar z Budapesta do ródneho Bad-Segeberga nawróćić.
Pozdatny kokain na Oktoberskim swjedźenju je wjacorych turistow rozhorił. Přiwołani policisća pak móžachu wěc rozjasnić: Młodostni srěbaja cokorowy próšk a mentol do so, tak mjenowany „Wiesn-Koks“, nowy modowy trend.
Wosamoćena kupa je w Awstralskej na předań. Kupa Waterhouse je tři kilometry wot sewjerneho pobrjoha Tasmaniskeje zdalena, je kilometer šěroka a 4,5 kilometrow dołha. Na njej stej domčkaj, mały přistaw, lětanišćo za małe mašiny a krasny pěskojty přibrjóh, kaž wikowar imobilijow zdźěla. Nimo toho je tam wjele płoniny za plahowanje wowcow. Kupa, kotraž ma cyłkownje 3,5 milionow eurow płaćić, je w swójbnym wobsydstwje.
Črjóda wopicow je w Simbabwe radijowy sćelak zlemiła. Prawdźepodobnje hłódne pawiany běchu na sćežorje wusyłanski kabl překusali. Jako nadobo radijo wupadny, tukachu sobudźěłaćerjo na wupad miliny. Inženjerojo pak zwěsćichu, zo bě wusyłanski kabl na horje njedaloko stolicy Harare překusany. Někotre wopicy tam samo hišće běchu.
Dweju hólcow z Delnjeje Sakskeje na wulěće z pokradnjenym awtom je policija lepiła. Pachołaj w starobje jědnaće a dwanaće lět běštaj na awtodróze A 2 po puću do Berlina, jako jeju pola Wolfsburga zadźeržachu. Při tym jědźeštaj runje tak spěšnje kaž druhe awta. Šoferojo zastojnikow wołachu, dokelž běštaj jimaj hólcaj napadnyłoj. Awto staj pokradnyłoj, dokelž bě wobsedźer klučik tčacy wostajił.
Wosrjedź sudniskeho jednanja je sej přisydnica w Bochumje wusnyła, jako prawiznik swój kónčny pledoajej přednjese. Sudnik jednanje na to přetorhny. Poł hodźiny pozdźišo smědźeše prawiznik hišće raz wotprědka započeć.
Ze swojim turbanom staj přisłušnikaj nabožneje zhromadnosće sikh wjacorych młodostnych w Indiskej před zatepjenjom wuchowałoj. Poprawom nabožne předpisy mužam njedowoleja, turban w zjawnosći z hłowy wzać, medije rozprawjeja. Młodostni běchu we wobłuku nabožneho nałožka do kanala padnyli a hrožachu so zatepić. Mužej tuž swój dźewjeć metrow dołhi turban rozwalištaj a staj z nim młodostnych wućahnyłoj.
Pola šewca po črije byli su třo najwjetši mužojo swěta w münsterlandskim Vredenje. Běchu to z 2,51 metrami najwjetši muž, 33lětny Sultan Kösel z Turkowskeje, w Parisu bydlacy Marokkočan Brahim Takioullah z 2,46 metrami a 2,32 metrow wulki Abdramane Dembele, tohorunja w Parisu bydlacy ze Słonowinoweho pobrjoha. Dźěłarnja Georga Wesselsa hižo wjele lět črije za nich zhotowja.
Swojoraznu jězbnu šulu skónčiła je policija w poruhrskim Hagenje. Zastojnikam bě awto napadnyło, kotrež po parkowanišću tam a sam jězdźeše. Njemało pak so dźiwachu, jako wuhladachu 13lětneho za wodźidłom. Pódla njeho sedźeše 38lětny nan, mějo dwaj promilej alkohola w kreji. 13lětny rjekny, zo jězdźić zwučuje. To wšak je w přitomnosći staršeju dowolene, jeho nan přispomni. Zastojnicy běchu hinašeho měnjenja a 38lětneho wobskoržichu.
Wino němskeje jednoty su studenća ze wšěch winowych kónčin kraja zhotowili. Při tym su wina wšitkich 13 plahowanskich kónčin k jednomu změšeli. Je to prěni projekt tajkeho razu w Němskej. Předstajić chcedźa wino 3. oktobra w Frankfurće nad Mohanom.
Zadwělowany přihladować dyrbješe 60lětny w Delnjej Frankskej, kak so jeho awto w rěce Mohanje tepi. Muž chcyše sobotu wječor po informacijach policije swój čołm z pomocu připowěšaka z rěki wućahnyć. Čołm pak wopokaza so jako přećežki a sćahny připowěšak kaž tež awto do rěki. Muž móžeše runje hišće z awta wulězć, prjedy hač so wone podnuri. Wohnjowa wobora drje je zaso wućahny, wěcna škoda pak njeje runjewon mała.
Njeprošeneho hosća dyrbješe policija wčera rano z bydlenja žony w Saarbrückenje wjesć. Měnjo, zo je pjany při bydlenskich durjach znaty jeje přećela, bě žona njeznateho njedźelu rano do bydlenja pušćiła. Tón pak dźěše runu smuhu do spanskeje stwy a so lehny. Jako so přećel nawróći, so wukopa, zo wón muža we łožu scyła njeznaje. Tón bě so prosće mylił a wo wopačne durje kłapał.
Chłóšćenkowe awtomaty za wopicy maja wot najnowšeho w Berlinskej coologiskej zahrodźe. Z nich móža sej wopicy słódne pelety wućahnyć – jeli to zdokonjeja. Za to dyrbja sej z kiješkow grat paslić a z jeho pomocu chłóšćenku z awtomata wućahnyć. Dalše pelety po wěstym časowym planje awtomatisce do chłóšćenkoweho kašćika padnu. Wulka lěpšina nowych nastrojow je: Wopicy su cyły dźeń zaběrane.
Nowy rekord spěšnosće awta chcedźa jendźelscy inženjerojo nastajić. Za to předstajichu wčera w Londonje wotpowědne jězdźidło Bloodhound. Awto, lěpje prajene lětadło na kolesach, ma hač do 1 600 km/h spěšne być. Dotalny rekord je 1 228 km/h. Nastajić chcedźa nowy rekord w Južnej Africe.


text:
Aktualna tabulka wobwodneje ligi
1. Volleys Koblicy 7 21 : 4 21
2. CVJM Zhorjelc 7 18 : 9 17
3. Viktoria Worklecy 6 14 : 8 11
4. MSV Budyšin 04 II 6 11 : 13 8
5. Módro-běli Wojerecy II 5 8 : 9 6
6. TSV Niederoderwitz 5 6 : 12 5
7. OSSV Kamjenc 6 7 : 15 4
8. ST Wulka Dubrawa 5 5 : 12 3
9. TSV Kundraćicy 5 5 : 13 3
Jenož tydźeń po ćežkej wonkownej hrě w Zhorjelcu mějachu wolejbulisća ST Viktoria Worklecy dalši ćežki nadawk před nosom. Na tamnej stronje saka steješe zestupnik ze sakskeje klasy a aktualny načolnik wobwodneje ligi. Hač na libera Daniela Wałdu stejachu Worklečanam wšitcy hrajerjo k dispoziciji, tak zo móžachu hosćo z wosmjomi nastupić.
Kónc winowca wojowachu sakscy billardowcy wo titule krajnych mištrow. W Freibergu zetkachu so najlěpši sportowcy starobnych klasow U 17 a U 19 Vogtlanda, Lipska a Hornjeje Łužicy, zo bychu so w disciplinach pool a karambol wubědźowali. Wšitcy dobyćerjo zastupuja klětu w aprylu zhromadnje sakske mustwo na němskich mišterstwach w hessenskim Bad Wildungenje.
Za Budyske mustwo „MSV 04 BiGa Budyšin“ dojědźe sej 13lětny gymnaziast Janoš Nuk do Freiberga, kiž hraje swoju druhu aktiwnu sezonu. Wón chcyše so porno lońšim prěnim nazhonjenjam polěpšić a w najlěpšim padźe wo medalju w poolowymaj disciplinomaj na dźewjatku (9-Ball) a na dźesatku (10-Ball) wojować, hačkuli słuša k najmłódšim hrajerjam.
ST Marijina hwězda
– Wojerowski FC 1:2 (0:0)
Zestawa domjacych: D. Matik – R. Cyž, Škoda, Rab, Ch. Cyž, Pjetaš, Kuring, Hawš (49. Bělk), Peschmann, P. Schmidt (71. Winkler/80. Lipič)
Z dotalnej wuspěšnej seriju w chribjeće chcychu chowancy trenarja ST Marijineje hwězdy Erwina Kleinmanna faworitej ze Zusoweho města we wokrjesnym pokalnym kole paroli skićeć. To so tež přez dołhe fazy hry poradźi. Wobčuchanska faza na spočatku partije pak nastała njebě, dokelž mějachu hosćo po někotrych sekundach hnydom prěnju móžnosć. Nadběhowar pak třěli nimo wrotow, kotrež škitaše Dawid Matik. Wobaj cyłkaj sej wosebje w srjedźnym polu ničo njedarištej, škitaj steještej wěsće a tak nasta jenož mało móžnosćow. Wólny kop Jakoba Pakoßnicka w 13. min. ze zdalenosće 20 metrow bě hižo šibjeńcu wrotow docpěł, w poslednim wokomiku pak wrotar hosći Florian Rang bul z kuta škrabny. Najwjetšu šansu na nawjedowanje měješe w 24. min. Feliks Pjetaš, jako wón po přihrawce Pakoßnicka sam na wrota běžeše. We wrotarju Rangu pak namaka swojeho mištra.
CVJM Zhorjelc – Viktoria Worklecy 3:1 (25:21, 27:25, 22:25, 25:23)
Za Worklecy hrajachu: Marko Brězan, Jan Bětnar, Ludwig Eckert, Marcel Rjelka, Józef Krawc a Daniel Wałda
Na 4. hrajnym dnju bě druhi wobwodneje ligi pola třećeho nastupił. Předznamjenja za Worklečanow pak dobre njeběchu. Tři dny do duela zrani so hłowny nadběhowar Stephan Gedik a tež Clemens Eckert njesteješe k dispoziciji. Tak hraješe jenož šěsć Worklečanow z liberom Danielom Wałdu jako nadběhowarjom.
Motor Kumwałd
– ST 1922 Radwor 2:0 (0:0)
Zestawa hosći: Jendrewski – Šěrak, Henka (74. Rachela), Zähr, Omran, Nuk, Reinecke (87. Hetaš), Bauer, Schulze, Mark (83. Kral), Glücklich
Po słabym wustupje w Bukecach chcychu koparjo Radworskeho ST skónčnje raz tři dypki docpěć. Po 90 mjeńšinach pak bě jich dypkowy staw samsny kaž do hry. Koncentrowany start Radworčanow wjedźeše k tomu, zo wědźeše sej přećiwnik jenož z dołhimi třělwami pomhać. Filip Mark a Stephan Reinecke w nadběhu spytaštaj škitarjow zahe atakować. Woprawdźite šansy pak njemóžeštaj sej nadźěłać. Po 15 mjeńšinach wothrawaše so wulki dźěl jednanja w srjedźnym polu, wšako nochcyše žane mustwo zmylki worać. Tež Kumwałdźenjo njeběchu kreatiwni dosć, a přihladowarjam bě skerje wostudłe. Najlěpšu móžnosć měješe Daniel Nuk krótko do přestawki, jako sam před wrotarjom přetworić njezamó.
Zestawa domjacych: Ebersbach – Bär, Patka, Hoßmang, Kral (80. Langr), Krawčik (58.Treu), Ciapa, Schlicht, Bönisch, Wockatz (69. Mack), T. Schmidt
Hertha BSC II
– FSV Budissa Budyšin 3:0 (0:0)
Zestawa hosći: Ebersbach – Patka, Weiß, Hoßmang, Kral, Wockatz (86. Dartsch), Ciapa, Krawčik (62. Bär), Treu (75. Merkel), Schlicht, Bönisch
Z Berlina nochcyše Budissa bjez dypka domoj jěć, tež hdyž bě Hertha BSC II jasny faworit. Prěnjej dobrej móžnosći měješe domjacy cyłk přez Alexandera Essweina (13.) a Floriana Krebsa (14.). Budissa Budyšin pak dyrbješe so nimale jenož z nadběhami Herthy zaběrać. Jeničce třělwa Jonasa Krawčika ze zdalenosće 20 metrow na wrota wrotarja Jonathana Klinsmanna wjedźeše k róžkej za hosći (29.). Po róžku Michaela Schlichta zhłójčkowa Johann Weiß bul strašnje na klětku Klinsmanna, kotryž hrajny nastroj z wuběrnej paradu wotwobara. Na tamnym boku wuznamjeni so Maik Ebersbach po třělwje Essweina (32.). Nětko bě Budissa tróšku lěpje w hrě a Krawčik Jonathana Klinsmanna hišće raz pruwowaše (37.).
Awtor dźensa
Michał Nuk
Poprawom sym sej w tutej rubrice předewzał, nic wo kopańcy pisać, dokelž so w njej přemało wuznaju, zo bych prawje sobu rěčeć móhł. To druzy awtorojo wjele lěpje zamóža. Tola hdyž dźe wo Serbsku wubranku, njemóžu prěć, zo sym so znajmjeńša na europskich wulkozarjadowanjach před šěsć lětami we Łužicy abo předlońšim w Južnym Tirolu wot serbskeje euforije rady natyknyć dał. Njedožiwichmy jenož napjate hry, hdźež dźěše za serbskich hrajerjow wo wjace hač jenož sobuhraće. Znajmjeńša runje tak rady dopominam so na wulkotnu naladu a serbski duch mjez přihladowarjemi. Wosebje w Južnym Tirolu 2016 wubudźichu Łužiscy fanojo zjawnu kedźbnosć.
Wjele rukow, spěšna pomoc
Za jutře, sobotu, wot 9 hodź. je w Radworskim sportowym centrumje dźěłowe zasadźenje planowane. Konkretne nadawki rozdźěla zamołwići na městnje. Zo by wšo spěšnje zrumowane a wurjedźene było, su wšitcy čłonojo, fanojo a přećeljo ST Radworja přeprošeni.
Wolejbulowe hry
Wolejbulistki Hrajneho zjednoćenstwa Pančicy-Worklecy hraja jutře doma we Worklecach přećiwo Ochranowskim wolejfantkam a přećiwo druhemu mustwu VV Žitawy. Prěnja partija započnje so w 14 hodź., dalša w 16 hodź. Na ćežki wonkowny nadawk podadźa so wolejbulisća Viktorije Worklecy. Woni nastupja w 14 hodź. pola druheho wobwodneje ligi Volleys Koblicy. Za tydźeń změja „młodźi dźiwi“ potom domjacu lěpšinu, hdyž přijědu do Worklec MSV Budyšin II a Módro-běli Wojerecy II.
Koparske partije


text:
Dotal najmjenje bjezdźěłnych
Budyšin. W meji bě we wuchodnej Sakskej 20 581 bjezdźěłnych, 1 100 mjenje hač w předměsacu. Zdobom je to najmjeńša ličba wot toho časa, zo agentura za dźěło scyła ličby bjezdźěłnych w kónčinje registruje. Kaž šef Budyskeje dźěłoweje agentury Thomas Berndt dźensa zdźěli, je bjezdźěłnosć w Hornjej Łužicy mjeztym mjeńša hač w někotrych kónčinach starych zwjazkowych krajow.
Wuhlowy atlas wušoł
Choćebuz. Nowy wuhlowy atlas – zhromadny projekt wjacorych wobswětoškitnych organizacijow – je wušoł. W 30stronskim dokumenće přehladnje „myty brunicoweje industrije“ wotkrywaja, kaž awtorojo pišu. Zdobom prezentuja nowe rozrisanja za energijowe zastaranje Sakskeje a dawaja pokiwy za strukturnu změnu we Łužicy.
Wolić kaž w Bayerskej


text: Zaběraš-li so ze staršimi stawiznami Budyšina a Hornjeje Łužicy, zetkawaš so často z dźiwnym nastajenjom stawiznarjow, domizniskich slědźerjow abo politikarjow. Druhdy je to samo aroganca, zo měł w konkretnym padźe dopokazać, zo je wobjednawana wosobina woprawdźe serbskeho pochada. Kaž bychu tajcy w srjedźowěku personalny wupokaz měli! Nimaja pak nawopak žadyn problem, přiličeć wšitke tajke wosoby němskemu wobydlerstwu. Tajki pad mějachmy před lětami tež nastupajo Budysku wulkopřekupsku swójbu Bjenadow.


text: W Serbach rozšěri so zrudźaca powěsć, zo je 6. junija zemrěł Jan Domaška, zasłužbny nawoda rejwanskich skupin. 2. měrca 1933 bě so wón w Jitku pola Rakec serbskej burskej swójbje narodźił. Spočatk lěta 1952 přistaji jeho intendant SLA Jurij Winar w runje załoženym serbskim powołanskim ansamblu jako rejwarja. Tak słušeše njeboćički do prěnich wosom rejwanskich porow, kotrež započachu 15. měrca 1952 program SLA zwučować. „Jan Domaška bě sobuzałožer SLA a prěni jara talentowany powołanski serbski solowy rejwar“, praji jeho kolegina prěnjeje hodźiny SLA Leńka Šołćina. 21. decembra 1952 je wón prěni wulkoprogram SLA w Choćebuskim Statnym dźiwadle sobu wuhotował.


text:
Wot 3. meje do 28. junija pokazaja w Budyskim Serbskim muzeju a wot 8. meje do 17. julija w Choćebuskim Serbskim muzeju wustajeńcu „Satkula abo (s)twor(jen)a krajina“. Iniciator a wuhotowar přehladki z podpěru wobeju muzejow a Załožby za serbski lud je słowjenski tworjacy wuměłc Karl Vouk z korutanskeho Pliberka (Bleiburga). Alfons Wićaz je so z nim rozmołwjał.
Sće loni w Celovecu (Klagenfurt) projekt „Přechod“ iniciěrował, předstajacy serbske žiwjenje we wuměłstwje a literaturje. Što je Was pohnuło tole w Korutanskej prezentować, a kak bu projekt přiwzaty?


text:
Z Bórkow/Burg. Mina Witkojc jo wumrěła 1975, pśechwataś pak móžo nas hyšći źinsa. Wšak: až jo basniła, jo daloko a šyroko znate. Ale až wóna jo teke komponěrowała melodije k swójim póstawkam, jo pśechwatanje za wjele było.
Wšykno jo se zachopiło z tym, až bratšowa Miny Witkojc jo najśpje swójogo čechojskego familijowego domu namakała zawóstanki Miny. (Wót togo jo Nowy Casnik južo pisał). Wšykno namakane a nowe informacije som zaźěłała do wustajeńce, ako jo hyšći wiźeś do 31. měrca pśiducego lěta w Domowniskej śpje.
Za wugótowanje wustajeńce som tek wužywała kniglicki „Serbska poezija“. Som se je dokradnje pśepytała, we wustajeńcy ga su dejali basnje namakaś byś. Teke wuwězk tych kniglickow, som se woglědała. Tam jo cakało pśechwatanje. Pódla wobra- zow z rukopismami Miny stoj łopjeno z notami z titelom „Pśi hokńe“. Prědny raz jo ta melodija ku „Pśi hokńe“ zazněła, ako smy wótwórili wósebnu wustajeńcu „Mina Witkojc.


text:
Z nazhonjenjow wjelelětneje kubłarki a nawodnicy Budyskeje serbskeje pěstowarnje Marje Döringoweje
Marja Döringowa je čas swojeho powołanskeho žiwjenje z dźěćimi činić měła. Tež nětko, hdyž hižo jako nawodnica Budyskeje pěstowarnje „Jan Radyserb-Wjela“, kotraž je w nošerstwje Miłočanskeho Křesćansko-socialneho kubłanskeho skutka (CSB), njedźěła, ju zaběra z najmjeńšimi njepušći. Milenka Rječcyna je so z Budyšanku rozmołwjała.
Kóžde dźěćo w starobje wot jednoho lěta ma dźensa prawo na městno w žłobiku. Kak tole hódnoćiće?
M. Döringowa: To mam zasadnje za dobry rozsud. Wšako w zakonju rěka, zo maja starši prawo na tajkele městno. Na tamnym boku wostaja zakoń staršim swobodnu ruku při tym rozsudźić, hdy swoje dźěćo do žłobika abo pěstowarnje sćelu a hač docyła.
Maće tole za spomóžne? Wšako sće hižo jako kubłarka za čas NDR skutkowała, jako bě skerje njewšědne, zo dźěći předołho doma wostawaja.


text:
Budyski Rěčny centrum WITAJ wobdźěli so njedawno na fachowym dnju w Drježdźanskim hygienowym muzeju. Wědomostna sobudźěłaćerka RCW Jadwiga Kaulfürstowa rozłožowaše wobsahi skutkowanja institucije mjez druhim kubłarce Annje Baldowé (wotprawa) z dźěćaceho dnjoweho přebywanišća „Zwergenland“, kotrež je w nošerstwje města Grimmy. Foto: Andreas Kirschke
Z informaciskim stejnišćom je so Rěčny centrum WITAJ spočatk meje na fachowym dnju w Drježdźanskim hygienowym muzeju wobdźělił. Fachowcy z cyłeje Sakskeje běchu tam přitomni, mjez nimi tež serbscy.


text:
Nowŏ partyjŏ na Ślōnsku
Niy ino Ślōnskŏ Partyjŏ Regiōnalnŏ bydzie szukać sparciŏ ôd Ślōnzŏkōw we nojbliższym welōnku. Ôd pŏru dni zaregistrowanŏ je tyż partyjŏ Ślonzoki Razem.
– Ôd dzisiej mogymy działać ôficjalnie, z podniesiōnōm gowōm, majōnc ôsobowość prawnõ – pedzioł we ôświadczyniu wideo ôpublikowanym na Facebooku Lyjo Swaczyna, jedyn z liderōw nowyj partyje.
We wideo idzie tyż usłyszeć wezwanie do udziału we latosim Marszu Autōnōmije, co go ôrganizuje Ruch Autōnōmije Ślōnska.
– Niy dōmy sie ani zastraszyć, ani niy zgodzymy sie na to, żeby my niy mogli działać – padŏ Swaczyna.
Ślonzoki Razem chcōm przejmnōńć niykere funkcyje, co nimi pŏrało sie Stŏwarziszynie Ôsōb Nŏrodowości Ślōnskij. Terŏz trwŏ robota nad programym partyje.
Ôkrōm Swaczyny partyjõ ôrganizujōm tyz miyndzy inkszymi Dariusz Dyrda, wydŏwca i redachtōr naczelny comiesiyncznyj gazyty „Ślůnski Cajtůng” i Andrzej Roczniok, szef niyzaregistrowanego Zwiōnzku Ludności Nŏrodowości Ślōnskij i Nŏrodowyj Ôficyny Ślōnskij.
Fot.: Lyjo Swaczyna, Ślonzoki Razem


text:
Ćisk (AK/SN). Na njedawnym dnju wody sy sej tež w Ćišćanskej wodarni wobhladać móhł, kak so tam wo stajnje dosć pitneje wody staraja. Wšědnje dodawaja wottam 4 500 kubiknych metrow do Wojerec a wokolnych wsow.
Wodu klumpaja z wosom hłubokich studnjow w tak mjenowanym Mučowskim žłobje. Prjedy hač ma woda trěbnu kwalitu, pak dyrbja ju wězo wobdźěłać. Mjez druhim redukuja podźěl železa wot 17 miligramow na liter na 0,02 miligramaj. „Za proces wobdźěłanja wody zasadźamy hłownje wapno“, rozłožuje sobudźěłaćer Kai Ruthenberg. Dohromady zastaruja z Ćišćanskej wodu něhdźe 35 000 wobydlerjow w susodnym měsće a wokolinje. Dalša woda ćeče do Bórka, Bórkhamora a Noweje Wsy.


text:
Berlin (ML/SN). „Dokelž je lědma europski region tak sekularizowany kaž bywša NDR, bě mi ćežko wěrić rozšěrjenej tezy, zo su Serbja runje nabožiny dla přežiwili. Mjeztym zo buchu Delnjoserbja wot ewangelskich fararjow germanizowani, je katolska cyrkej hornjoserbstwo w małej konfesionalnej enklawje spěchowała. Nětko je to pjeć kompaktnje ležacych gmejnow – zarjadniski zwjazk Při Klóšterskej wodźe –, hdźež wjetšina ludźi hišće serbšćinu wobknježi.“
Pod nadpismom „Mjez žiwymi Serbami“ pisaše Martin Leidenfrost njedawno w Berlinskej nowinje Neues Deutschland wo swojim kónctydźenskim přebytku w našim ludźe. Najskerje je jeho něchtó, snadź naspomnjena předawarka serbskich suweněrow, zwjeršnje wo cyłkownym połoženju Serbow informowała. Katolscy Serbja su dźě tež kompaktnje w Kulowskej, Radworskej a Baćońskej wosadźe kaž tež w Budyšinje žiwi.


text:
Na lětušej dźesatej regionalnej konferency Łužiska jězorina w Hórnikecach pokazachu wšelacy inwestorojo na aktualne problemy w praksy. A žadachu sej wolóženje, předewšěm nastupajo wulku běrokratiju.
Wot apryla wobhospodarja Armin Hoffmann, jednaćel towaršnosće Hotelowy a dožiwjenski park Hornja Łužica zwr, na sewjernym přibrjohu Bjerwałdskeho jězora gastronomiju „Kombüse Strandkost“. K dalšim inwesticijam słuša 43 metrow dołha a wosom metrow šěroka hóstna łódź, kotraž ma 330 městnow pod hołym njebjom a 320 salonowych městnow. Tuchwilu leži wona hišće na kótwicy w Sauerlandźe. Klětu pak ma prěni raz po Bjerwałdskim jězoru jěć. Planowany je połdrahodźinski linijowy wobchad jako 14kilometrowska kołojězba z přistawjenjom w Hamorje, Klětnom a Delnim Wujězdźe. Předwidźane su dale dožiwjenske jězby za kwasy, swjedźenje předewzaćow, silwester abo jubileje. Łódź ma so tak wuhotować, zo je tež ludźom z handicapom přistupna. Zastarać chcedźa hosći na njej a na přibrjohu ze swójskeje gastronomije.


text:
Pościg na ulicach Raciborza
Skuli nowelizacyje prawideł i traktowaniŏ niyzastawiyniŏ auta do policyjnyj kōntrole za przestympstwo, 41-letniŏ miyszkanka krysu rybnickigo musi ôczekować ciynżkich kōnsekwyncyji ucieczki. Kobiyta złōmała prawo w sobotã na wieczōr, kej przi kerowaniu autym ôsobowym Audi niy stanyła do kōntrole drōgowyj. Ô dalszym losie niyôdpedzialnyj 41-latki uzdŏ gyricht
Wszyjsko wydarzyło sie w sobotni wieczōr kole 23:50 na krziżōwce ulic Rybnickij z Brzeskōm w Raciborzu. Wtynczŏs patrol drōgōwki zastawioł do kōntrole drōgowyj auto ôsobowe Audi. Kerujōncŏ wozidłym na widok umōndurowanego policyjōna dŏwajōncego jij sygnoł by sjechała na pobocze niy zastawiyła auta. Ôpacznie – przidała gazu i ôdjechała. Funkcjōnariusze zarŏz wziōnli ścigać ôddalajōnce sie ze srogim szwōngym auto i dŏwali sygnały do staniyńciŏ, co na nie kobiyta niy ryagowała. Kerujōncŏ w czasie pościgu złōmała pŏrã prawideł ruchu drōgowego.
W kōńcu szandarzi przerwali ucieczkã niyôdpedzialnyj kobiyty w Kornowacu na ulicy Raciborskij. Piratym drōgowym pokŏzała sie być 41-letniŏ miyszkanka krysu rybnickigo. Sam wyklarowała sie tyż prziczyna ucieczki: brak uprawniyń do kerowaniŏ. Terŏz ô dalszym losie 41-latki uzdŏ gyricht.
Ôd 1 czyrwnia 2017 roku niyzastawiynie auta do kōntrole stało sie przestympstwym. Kerowca, co uciykŏ przed policyjōm, musi ôczekować terŏz kŏry ôd 3 miesiyncy do nawet 5 lŏt heresztu. Na ôsoby łōmiōnce nowe prawidła gyrichty bydōm tyż nakłŏdać zakŏz kludzyniŏ wszelich wozideł na ôkres ôd roku do 15 lŏt bez drōgi ôdwołaniŏ. Do tyj pory, niystaniyńcie do policyjnyj kōntrole było wykroczyniym, za kere groziyła sztrofa do 5 tys. złotych abo heresztu do 30 dni.
Zdrzōdło i foto: KPP Racibōrz


text:
Wikipedija:Wandalizm
Wandalizm je přidaće, wotstronjenje abo změna wobsaha, z wotmysłom činjena zo by kajkosć Wikipedije pomjeńšował. Najbóle wšědne wašnje wandalizma je narunjene teksta přez obscene wěcy, wuprózdnjowanje strony abo zasadźowanje žortow abo druhich njezmysłow. Na zbožo, tajki wandalizm powšitkownje je lochko namakomny.
Wšón dobrowolny pospyt Wikipediju polěpšić, njeje wandalizm, samo jeli wón je faktisce wobsah zhóršował.
Hdyž namakaš wandalizm, wobnowjej předchadnu wersiju nastawka. Zo by to činiło, wužiwaj rajtark "stawizny" w hornjej pole strony. Potom klikń na njewandalěrowanu staru wersiju, po tym klikń "wobdźěłać" a skónčnje "składować".
Jeli wužiwar wjacekróć wandalěruje, proš na stronje Wikipedija:Wozjewjenje wandalizma, zo administrator by tutoho wužiwarja zablokować měł. Jeli sy sam administrator, na tutym padźe móže jednory sam jeho zablokować.
Jeli strona bu wjacekróć wandalěrowana rozdźělnych wužiwarjow, potom proš zo administrator njech stronu škita. Administratorojo njech znowa jednory sam činja.


text:
Start do noweje hrajneje doby
FC Energija Choćebuz, postupnik do třećeje koparskeje ligi Němskeje, a regionalny koparski ligist Budissa Budyšin startujetej jutře a njedźelu do hrajneje doby 2018/2019. Budissa wočakuje jutře, sobotu, wot 13.30 hodź. FC Viktoriju 1889 Berlin a FC Energija Choćebuz njedźelu wot 13 hodź. FC Hansu Rostock.
Přihotowanske koparske hry
28.07. 11:00 SJ Chrósćicy –
Jednota Kamjenc
28.07. 14:00 Rakečanske ST –
Fortuna Trjebin
28.07. 15:00 Módro-běli Minakał –
Módro-běli Kulow
29.07. 12:30 SJ Chrósćicy II –
FSV Bretnig-Hauswalde
29.07. 14:00 FSV Wopaka –
Sokoł Ralbicy/Hórki
03.08. 18:30 SJ Njebjelčicy –
ST Großnaundorf
03.08. 19:00 Sokoł Ralbicy/Hórki –
VfB Hellerau-Klotzsche
04.08. 14:00 SJ Njebjelčicy II –
Módro-běli Kulow II
Wulki jěchanski turněr
W Bošecach pola Kubšic přewjedu Budyscy jěcharjo na tamnišim jěchanišću wot pjatka hač do njedźele 12. wulki Budyski jěchanski turněr. Nimo skakanja budu so jěcharki a jěcharjo tež w dresurje wubědźować. Pjatk a sobotu započnu so wurisanja rano we wosmich, njedźelu hodźinu pozdźišo.
Sport na wjesnym swjedźenju
Mustwa 3. ligi 2018/2019
1. FC Kaiserslautern
Eintracht Braunschweig
F.C. Hansa Rostock
FC Carl Zeiss Jena
FC Energija Choćebuz
FC Würzburger Kickers
FSV Zwickau
Hallescher FC
Karlsruher SC
KFC Uerdingen 05
SC Fortuna Köln
SC Preußen Münster
SG Sonnenhof Großaspach
SpVgg Unterhaching
SV Meppen
SV Wehen Wiesbaden
TSV 1860 Mnichow
VfL Osnabrück
VfL Sportowi přećeljo Lotte
VfR Aalen
29.07. 13:00 Choćebuz – Hansa Rostock
05.08. 13:00 Wehen Wiesbaden –
Choćebuz
08.08. 19:00 Choćebuz – Unterhaching
SJ Njebjelčicy – Lok Slepo 2:4 (0:1)
Zestawa domjacych: Matješk – Ričel, Kral, Gödig, Hanuza, Plaettner, Haška, Šołta, Čornak (46. Lejnart), Domš, Korjeńk
Po dwójnym treningu měrjachu zašłu sobotu Njebjelčenjo w prěnjej přihotowanskej hrě swoje mocy ze Slepjanskim koparskim mustwom. Mnohe lěta stej so cyłkaj prawidłownje w dypkowych partijach wubědźowałoj. Njebjelčanski trenar Handrij Krawčik nastaji poměrnje młode mustwo, a to hnydom ze štyrjomi nowačkami. To běchu Józef Matješk, kotryž je so zaso wot SJ Chrósćicy nawróćił, a Oliver Domš, kiž je w Njebjelčanskim dorosće hrał a so w Kamjencu pola Jednoty dale wukmanił. Nimo toho hrajetaj za mustwo SJN nětko Wiliam Plaettner z Kamjenca a Franc Gödig z Njeswačidła.
Partija běše ze wšeho spočatka poměrnje spěšna a bojowniska. Handrij Korjeńk zjewi so w spočatnej štwórć hodźinje dwójce před wrotami hosći, ale njezamó do wrotow trjechić. W 25. min. zadyri bul po wótrje třělenym róžku w krótkim kuće do Matješkowych wrotow k 0:1. Dalšu šansu přez Plaettnera wrotar wotpopadny.
Marian Žur z Lejna (nalěwo) a Beno Šołta z Miłoćic (naprawo) – triatletaj tri-teama-Serbja – staj so njedźelu w Lipsku na 35. Lipšćanskim triatlonje wobdźěliłoj. Žur bu na olympiskej distancy 98. a Šołta wobsadźi 128. městno. Interne serbske mocyměrjenje Lejnjan potajkim znowa doby. Na wobrazu steja hišće Tilo Mayer a Sandro Besold (wobaj BLV čerwjeno-běli 90 Budyšin) a Torsten Müller (OSSV Kamjenc).
Foto: Marian Žur
„Jako tu 2014 prěni raz stejachmy, bě Němska čerstwy swětowy mišter a my witachmy na prěni turněr 14 mustwow. Nětko, štyri lěta pozdźišo, su Němcy drje blamabelnje zwrěšćili, za to pak sće so wy z dohromady 28 přizjewjenjemi wo to postarali, zo přewjedźemy tu dźensa jedyn z najwjetšich turněrow Sakskeje w třělenju jědnatkow – wutrobny dźak wam!“, tak powita sobotu popołdnju hłowny organizator Stephan Prucha wšěch wobdźělnikow w delnich Sulšecach. W dohromady sydom staflach wojowachu tam cyłki ze susodnych wjeskow wo zaćah do wosmifinala. Cyłkaj z Hermsdorfa abo Choćebuza měještaj najdlěši přijězd.
ST Kinspork/Łužnica
– SJ Chrósćicy 2:3 (1:3)
Zestawa hosći: Králíček – Dehn, Püschel, Sentivan, Lešawa, Špitank, G. Zahrodnik, Henzel, Beneš, Baldeh, Młynk
Prěnje mustwo Chróšćanskeje SJ nastupi minjeny pjatk w prěnjej testowej hrě noweje hrajneje doby we Łužnicy. Mustwo hraje we wokrjesnej wyšej lize a bě w zašłej hrajnej dobje 12. městno wobsadźiło. Chróšćenjo nastupichu ze zestawu, kajkaž dotal tak hišće dawała njeje. Nowi hrajerjo ze swójskeje młodźiny běchu sobu, kaž na přikład Nick Lešawa, kotryž hraješe wot započatka sem. Tež Tadej Špitank steješe po nimale dwěmaj lětomaj zaso raz na hrajnišću, po tym zo bě so ćežko při kolenu zranił. W ofensiwje stejachu z Filipom Henzelom a Jakubom Benešom tež nowi koparjo na hrajnišću.
Regionalny koparski ligist Budissa Budyšin je w zašłych tydźenjach tójšto nowopřichadow za hrajnu dobu 2018/2019 prezentował a na tamnym boku hnydom wjacorych hrajerjow rozžohnował. Nowinarski rěčnik Budissy Torsten Zettl je raz přehlad zestajał.
přichady: Alexander Schidun (škit/Jednota Kamjenc), Marcel Bär (škit/ Dynamo Drježdźany U 19), Eric Merkel (škit/Biskopičanske KT 08), Stefan Richter (trenar za wrotarjow), Philipp Dartsch (škit/SpVgg Bayern Hof), Marek Langr (nadběh/Jednota Kamjenc), Christopher Schulz (wrotar/SpVgg Bayern Hof), Mateusz Ciapa (srjedźne polo/U 19 1. FC Magdeburg), Michael Schlicht (srjedźne polo/1. FC Schweinfurt 05), Niclas Treu (nadběh/Lüneburger SK Hansa)
wotchady: Franz Pfanne (srjedźne polo/SV Rödinghausen), Paul Milde (nadběh/Kamjeničanski FC), Max Gehrmann (nadběh/njeznate), Ezequiel Rosendo (srjedźne polo/kónc karjery), Jan Schulz (wrotar/Kaiserslautern II), Toni Barnickel (srjedźne polo/Jednota Kamjenc), Norman Kloß (srjedźne polo/Biskopičanske KT 08), Tobias Heppner (škit/Biskopičanske KT 08) Torsten Zettl


text:
Berlin (dpa/SN). Najebać dale a wjace hłosow, kotrež su za spěšnu financnu pomoc buram, wobstawa zwjazkowa ministerka za ratarstwo Julia Klöckner na tym, „wočaknyć dokładnu bilancu žnjow. To su pjenjezy dawkipłaćerjow, a trjebamy najprjedy reprezentatiwne daty.“
Fachowcy ministerstwa, Zwjazka a krajow běchu wčera w Berlinje wo škodach suchoty dla wuradźowali. Je jasne, zo su ratarjo w Němskej na najwšelakoriše wašnje potrjecheni. Horce wjedro pak połoženje ekstremnje přiwótřa. Dźensa chcyše so zwjazkowy kabinet schadźować a sćěhi suchoty rozjimać, wobzamknjene pak po wšěm zdaću ničo njebudźe. Poprawom su najprjedy raz zwjazkowe kraje zamołwite. Su-li škody „narodneho rozměra“, móže so Zwjazk wobdźělić. Tomu běše w lěće 2003 tak. Hakle kónc awgusta, hdyž budu konkretniše ličby předležeć, chce Zwjazk wo financnej pomocy rozsudźić.


text:
Přichodny kónc tydźenja, wot 3. do 5. awgusta, wotměje so w Kulowje 6. festiwal při měšćanskim haće. Měrćin Weclich je so z 22lětnym Kulowčanom Matthiasom Kliemankom, jednym z hłownych organizatorow, rozmołwjał.
Što wočakuje hosći na festiwalu?
M. Kliemank: Pjatk wječor hrajetej wot 19.30 hodź. skupinje Rafiki a Acapulco. Acapulco je z Kulowa, to su naši towaršojo. Sobotu popołdnju mamy wubědźowanje planowane. Wjeršk festiwala je sobotu wječor koncert skupin Gruppa Karl Marx Stadt a Milliarden. Wjeselimy so tež na znateho DJja Marcapasosa.
Štó zarjadowanje organizuje?
M. Kliemank: Event wuhotuja młodźinske kluby Kulowa. Hłownje je to United clubs for Kulow, kotrehož druhi šef jako zamołwity za zjawnostne dźěło sym.
Hdźe móža sej zajimcy lisćiki kupić?
M. Kliemank: W předpředani je to online móžno. Kombitiket za pjatk a sobotu płaći 10,50 eurow, jenož za pjatk sydom a za sobotu wosom eurow. Wězo předawamy kartki tež při wječornej kasy.
Je móžno na ležownosći stanować?


text:
Wotewru kofejownju
Wojerecy. Čitać a čitacym připosłuchać maja we Wojerecach za wažne. Hród a měšćanski muzej zarjadujetej nětko tuž tak mjenowanu „Čitansku kofejownju“. Nošerstwo za projekt přewzała je Towaršnosć za domiznowědu Wojerec – muzejowe towarstwo. Jako prěni čitać a powědać budźe we wobłuku swjedźenja k 750ćinam města wjelelětny nawoda muzeja a załožer zwěrjenca Günter Peters.
Powjetša zwjazkarstwo
Żagań/Mužakow. Němsko-pólske parkowe zwjazkarstwo w hraničnych kónčinach so jasnje powjetši. Kaž w zdźělence załožby Mužakowskeho Parka wjercha Pücklera rěka, přistupi lěta 2010 wutworjenemu zwjazkej jutře pjeć dalšich zelenišćow w Pólskej, Sakskej a Braniborskej, mjez nimi tež Njeswačanski park. Z rozšěrjenjom zwjazkarstwa chcedźa hišće wjac turistow přiwabić.
Wustajeńca NDRskeho designa