text:
XIII Jarni sraz Velorexu w Boskovicich
XIII Wiosynny zlot Velorexa we Boskovicach
1-3.05.2009
2009.04.29
W Czechach kożdego roku organizujóm dużo zlotów Velorexa. Jedne zloty majóm charakter regiónalny, a inksze sóm ogólnokrajowe, abo i miyndzynarodowe. Najwiynkszym zlotym Velorexa je tyn organizowany już XIII roz Wiosynny Zlot Velorexa we Boskovicach.Jo sie wybroł óński rok do Boskovic na taki zlot, kery dycko je z poczóntkym moja. Wtedy jeszcze mój Velorex był w czynściach, tóż pojechoł żech autym pooglóndać. To, co żech tam zejrzoł przerosło moji oczekiwania: kole 150, abo i wiyncy wystrojónych pojazdów, jejich właścicieli, wielki świynto "trzikołowca" .Wtedy to padoł żech se, że jo tyż musza tam kedyś zajechac z mojim "wehikułym". Chyciył żech sie roboty i we siyrpniu żech wyjechoł z garażu. Udało mi sie pojechać na jedyn dziyń na Zlot Velorexa do Głuszycy w Górach Sowich. Co prowda wióz żech go na prziczepce, ale kole 200 km zrobiył tyż na kółkach. Po przijeździe nazod z Głuszyce "chyciył żech sie" roboty, coby na moj Velorex był gotowy do drógi. Robota ta polegała na wymianie kosza sprzyngłowego i umyciu szlauchym na wiosna Velorexa. Acha. Jeszcze żech przikrynciył mu zdrzadełka i uszył fana na dach i tako mało z herbym Rybnika na antynka. Doszoł żech do wniosku, że kej Velorex jeździ, tóż niy ma synsu go wiyncy psuć i nic żech nie robiył z nim. Przeca dycko go idzie na fórze prziwiyź, a wszystkigo nie przewidza, co sie może popsuć.
2009.04.30
Tóż
żech nakrakoł. Czwortek mioł być na pucowani Velorexa, a
szykowani sie do drógi. Do połednia szło wszystko dobrze, aż
tu oroz Velorex na pojstrzodku Rybnika "szoł, szoł i przestoł
szłać". Polył yno na lewy cylinder, a prawy kucoł , forskoł
i nie chcioł polić. Udało sie jakoś sjechać dudóm i
zaczło sie regulowani zapłónu. Wymiana świyc, ustawiani
przerwy, wyprzedzynio, ale nic nie pómogało. Jak nie polił,
tak nie polił. Przi wiynkszych obrotach coś tam" godoł",
ale bez gazu nie odzywoł sie wcale. Po poru godzinach, pod wieczór
byli my już fest załómani, przeca wszystko gotowe, a Velorex
nie pojedzie. Na sznurce tyż go nie pocióngnymy 200 km w
jedna stróna. W kóńcu rozebrali my go do połowy,
głowica, cylinder, ale wszystko dobre. Pierściynie całe,
przedmuchów niy ma. Na dworze zaczło sie robić cima, tóż
zrezygnowani i załómani poszli my sie umyć i na piwo ze
złości. Na szczynści na te piwo było kónsek, tóż
mieli my czas jeszcze podyskutować i oroz myśl: a możno to je
simmering na wale? Co tu robić, dochodzi 10 w nocy. Jak zóndymy
na piwo, to jutro stanymy napewno "wczas rano, kole połednia"
i nie bydzie synsu sie niczego chytać już. Wartko dezyzja: jadymy
autym na tanksztela po cztyropak Tyskigo i do garażu. Za pół
godziny mieli my motór rozebrany i dojści do simmeringa.
Zaroz było widać, że je dziurawy. Tela nerwów nas
kosztowoł. na szczynści mieli my nowy, bo to je nietypowy tyn
uszczelniacz, i wymiana poszła sprawnie. Kole jedynostej próba
generalno. Poli na dwa! Tóż wartko sie myć a spać, bo rano
o siódmej pobudka.
2009.05.01
Rano
kawa i do garażu. Mómy dwie godziny na regulacjo, pakowani
sprzyntu i myci Velorexa. Poszło nóm to fest sprawnie i o 10
ruszyli my w dróga.
Pogoda
była piykno, chocioż trocha wioło, tóż fana musioł żech
w kóńcu schować, bo by mi jóm potargało. Do granice
poszło bez problymów, ruch przi świyncie był mały. Zaroz
za granicóm w Bohuminie jo pomylił dróga i zrobiyli my
runda hónorowo bez miasto.
Zapómnioł
żech dodać, ze jo jechoł Velorexym, a za mnóm siostrzyniec
Rafał z "autym serwisowym". Mieli my tam trocha narzyndzi,
bynzina, sznurka do holowanio, a inksze potrzebne rzeczy.
Wszystko
szło dobrze do czasu, aż wjechali my do Ostrawy. Na najwiynkszej
krziżówce, stanył żech na światłach i zostoł stoć. Jak
żech chcioł ruszyć, to zakucoł i zdech. Ale przeca niy ma sie
czym starać, bo to je yno Velorex. Trzi sekundy i stoł już w
zatoczce na autobusy. To woży 300 kg, jak jaki wiynksze koło, tóż
niy ma problymów ze ścisnyciym go. mały remónt
kapitalny i wszystko było ok. Kóntrola bynziny, świyć.
Okozało sie, że przerywacze sie zamarasiyły. Za dziesiynć minut
jechali my dali. Nastympne 80 km przejechali my spokojnie, aż my
stanyli na parkingu w lesie, dać mu trocha dychnyć. Były tyż po
dródze ze dwa przistanki na wartko sesjo fotograficzno, dlo
fotoreportera ze zadku.
Tak
dojechali my do Prostejova, 40 km od Boskovic, kaj stanyli my na
dłuży na tankszteli, a przi sklepie, coby kupić co do picio, a
jedzynio.
Po
pół godzinie ruszyli my na ostatni odcinek naszej trasy.
Ledwa my yno minyli tabulka z napisym Boskovice, to usłyszeli my
jakiś ryki. To nasz kolega Mirek z Polski ze swojóm familijóm
radowoł sie, że nas widzi. Myśloł, że bydzie sóm na
zlocie, bo my mu padali, że nie dómy rady przijechać, a
potym chcieli my mu zrobić niespodzianka.
Po
prziwitaniu z kolegóm, a z inkszymi znajómymi czechami
zaczli my szukać ubytowanio (noclegu). Na zlot przijyżdżo kole
150-200 Velorexów, do tego sporo inkszych ludzi, tóż
campingi, a kwatery sóm już od lutego pozajmowane. Na
szczynści zdarzo sie tyż, że keryś zamówi, a niy może
przijechać, tóż dziynki organizatorowi zjazdu, Tomasovi
Kostikowi udało nóm sie znojść dómek na campingu.
Sporo ludzi spało w namiotach, we śpiworach (śpimiechach?).
Po
rozpakowaniu sie, umyciu, poszli my na wieczorek towarzyski, kery
skóńczył sie...? Tak to minył tyn piyrszy dziyń zjazdu.
2009.05.02
Rano
trza decydować, czy bierymy udział w całodniowych zawodach
Velorexów, czy yno bydymy sie prziglóndać, bez
startowanio. Uznali my, że niy ma synsu startować, bo nie wiymy za
bardzo, o co sie w tym rozchodzi, ciynżko sie dogodać, a tam były
jakiś kónkuryncje na ukłodani haseł ze słówek.
Czechy walczyły w zawodach Velorexów, a my z Rafałym wybrali
sie na Moravski Kras, zwiydzić Propast Macocha a jaskinie. Było co
zwiydzać, tóż nazot my przijechali kole szóstej
wieczór, jak sie kóńczyły zawody i trzabyło pomału
jechać na camping.
Rano
czekała nas defilada bez Boskovice, tóż trzabyło trocha
prziszykować pojazdy. Musieli my tyż przijżeć sie Velorexowi
przed drógóm nazod do Polski. Keta trocha dzwóniyła,
tóż trzabyło jóm naszpanować. Wieczór minył
nóm na pogawyndkach towarzyskich przi piwie, ale tak na luzie.
2009.05.03
Rano
pobudka, zdowani dómka i wartko na parking pod Złoto Róża.
Na miejscu byli my, jako jedni z piyrszych, bo nóm padali, że
defilada je o 9, a była o 10. Postawiyli nas z przodku, jako trzeci,
abo czworty Velorex. Byli my na takij defiladzie piyrszy roz, ale móm
nadzieja, że nie ostatni. Ponad 150 Velorexów (tela sie
zapisało u organizatorów), wystrojóne, wypucowane,
ludzie postrojyni. Były kamery, reportery, i setki, abo tysiónce
ludzi na całej trasie. Punkt 10 było odliczani i ruszyli my. Były
dzwónki, buczki, gwizdki i wszystko jechało bez miasto,
wiwatowało. Tak bez 2-3 km na oko, bez rynek aż zaś na parking.
Twało to możno do pół godziny, aż ci ostatni przijechali
na miejsce.
Pogoda
dostrojiła sie do całej sytuacje, tóż było to
niezapómniane przeżyci. Teraz już wiym, po co ludzie tam
jadóm ze swojimi Velorexami z całej Europy, a byli tyż kedyś
i z Ameryki, abo Australie.
Defilada
sie skóńczyła, tóż zostało jeszcze podzielyni
nagród dlo zwyciynzców XII Wiosynnego Zlotu Velorexa w
Boskovicach i pomału impreza sie kóńczyła. Prziszło sie
zaś żegnać i pakować do drógi. Za rok kożdy chce
przijechać zaś.
O 11
ruszyli my w dróga nazod do Rybnika. Słóńce grzoło,
ruch był mały, tóż sie fajnie jechało. Poza przistankami
na tankowani nie było wiynkszych przerw, do czasu, aż w pojstrzodku
lasa pod górka Velorex zdech. Zjechoł żech na bok, a
wszyndzi napisy: teryn wojskowy, wstymp zabrónióny.
Piyrsze oczywiście "kóntrola ABC": bynzina ,
świyce, przerywacze. Niy ma iskry. Lampy nie świycóm, tóż
akumulator pod. Na szczynści mómy w aucie kable i odpolymy z
drugigo. Okozało sie, że nic nie pómogo, akumulator trzimie,
a rozrusznik nie krynci. Kabel urwany. Trocha my go skuplowali, ale
nic to nie dało. Jedyne wyjści: na pych. Udało sie. Ruszómy
w dóga (120 km jeszcze), ale nie wolno gasić motora. Tak
"pomału, a sztyjc" dojechali my do granice. Ze dwa razy my
stanyli na zrobiyni zdjyncia, ale bez gaszynio motora. Jak my już
minyli Wodzisław (15 km od Rybnika), to na światłach zaś żech go
zadusiył, bo mi sie biegi pomyliły. Trocha pchanio i zagodoł.
Jeszcze yno fotka pod tabulkóm Rybnik i sóm my w dóma.
Je piynć po połedniu, sześć godziń od wyjazdu z Boskovic. Mie
zaczyno wszystko piyc na gymbie, boch zapómniol se czym
pomazać, a jechoł żech cały dziyń na słóńcu, bez dachu.
Teraz yno sie czego napić, a rozpakować sie bydzie czas jutro. Przi
rozruszniku urwany je drugi kabel, po dotknyciu Velorex poli.
Tak
to sie skónczyła ta nasza, piyrszo na kółkach,
wyprawa Velorexym na zlot. A teraz pooglóndejcie sie pora
zdjynć i filmik. Jak treficie kedy Velorexa na dródze, to nie
trómbcie, chyba, że z pozdrowiyniym.
Fojerman


c: text/html

text:
Penis
Penis (z łaćonšćiny) je wopłodźowanski organ muskich cycakow a tuž tež mužow. Ma formu roły a słuži biologisce přenošowanju symjentneje kapaliny ze symnjentnymi bańkami do žónskeho ćěła kaž tež wumočenju, dokelž je močowa rołka w penisu zdobom podlěšk symjenjowoda, kotryž wjedźe z mudow hač do prostaty. Při splažnym wobchadźe (k zaměrej rozpłodźowanja) zadobywa so erigowany penis do waginy.
Čłowječi penis wobsteji ze zdónka (corpus penis) ze sprosćakami a z žołdźika (glans penis) na kóncu penisa. W přirodnym stawje je žołdźik wobdaty z škitacej předkóžku (praeputium penis). Přerězna dołhosć čłowječeho penisa w erigowanym stawje wučinja mjez 12 a 15 cm.
Wuwićostawiznisce wotpowěduje muski penis žónskemu łoskotakej.
Symboliski penis, tak mjenowany phallus, je w mnohich kulturach wuznamny symbol za płódnosć.
W serbskej wobchadnej rěči je wjele słowow za penis, mjez druhim cympl(k), honačk, pipa, šiška abo čilak.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ojro
Ojro (znok: €, kod ISO 4217: EUR) – ojropejsko waluta, kero śe wprowadźiła mjast inkszych walut narodowych. Kej pjyńůndz gotůwkowy wuůnaczůno je 1 styczńa 2002 r. Jednostkům pochodnům uod ojro je cent, kerygo wartość je sto razy majso. We ojro buli 334 mln ludźi we 19 krejach.
Sům to[1]:
- Austryjo
- Belgijo
- Cypr
- Estůńijo
- Finlandyjo
- Francyjo
- Grecyjo
- Irlandyjo
- Italijo
- Litwa
- Luksymburg
- Łotwa
- Malta
- Mjymcy
- Ńiderlandy
- Portugalijo
- Słowacyjo
- Słowyńijo
- Szpańijo
wroz ze terynůma stanowjůnymi bez Francyjo.
Ńyskorzi ojro je tyż strzodkym płatńiczym we Andorze, Můnako, San Marino, Watykůńe (państwa te porozumjoły śe ze Ojropejskům Uńijům bez umowa) a we Czornyj Gůrze i Kosowje (ńy zaszrajbowali umowy ze OU).
Przipisy
- ↑ Na sztand 2015
Necowe uodwołańa[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
- Papjůrowe ojro (mjym.) (ang.)


text:
- Szczegóły
- Opublikowano: 31 marzec 2009
Był se roz stary dziadosek, chłory juz był i słaby i trza było koło niego chłodzić i uchlajtować.Tyn dziadek mioł syna i wnuka .Tego syna zacyno mierzij se tak musi koło tego łojca skokać i wzion taki bylejaki stary wozek włozył dziadka na wozek i zawioz do lasa.Wzion ze sobom tes tego wnucka.Dziadka w lesie zostawili a tego wozka tez nie brali bo był dziadowaty.Mieli sie juz braj z tego lasa ale tyn mały wnucek wrocił sie po tyn wozek i wlece go ku chałpie.Łojciec sie go pyto.Na pocos tyn wozek wleces ku tej chałpie.A syn mu na to godo.A na cym jo cie pote byde wioz do lasa jak sie zestarzejes.Łociec pomyśloł z markotnioł ze mu to tak tyn syn powiedzioł, po dziadka do lasa sie wrocił i do chałpy nazod zawioz,pote sie nim do śmierci piyknie łopiekowoł.
Harnaś


text:
Wielgi Tydziyj tak na dobre, to sie zacynało we Wielgi Cwortek.
Ło świyntak, to ta jus wcas myśleli, bo to ji trzeja było ponaprawiać co kany kole chałpy, chałpe wybielić, jak sie dało to z pola, bo łu nas, to chałpy były bielone, łozka wyparzyć z poscek ji zmiynić słome. Tak na dobre, to sie zacynało w dni Mynki ji Śmierci Pana Jezusa, we Wielgi Cwortek, Wielgi Piontek ji Wielgom Sobote.
We Wielgi Cwortek śli my do kościoła, bo było nabozyjstwo jak Pana Jezusa dawali do ciymnicy. Na pocontku tego nabozyjstwa, to zawionzowali dzwony ji dzwonki, ktore dopierz łozwionzywali wiecor we Wielgom Sobote. Ciymnica to zawse w starym kościele była ji jes do dzisiok na łontorzu św. Józefa.
We Wielgi Piontek, to skoro rano zacyno sie jino sarzyć, to kany jaki haśnik lecioł do rzyki abo jakiego potocka co by sie umyć. A to jes bez to tak, bo jak we Wielgi Piontek rano prowadzili Pana Jezusa z ciemnicy do Kajfasa, to Go sturzyli do takij rzyki co sie nazywo Cedron. Lecieli my do tej rzyki w bosu, łoć casym to jesce był śniyg, bo botow było skoda, a trepy to by sie potraciło. Rzykom, to zawse nazywali ji nazywajom Ciyncinke. Downij z rzyki brało sie wode do picio ji do warzynio. Tak ludzie sanowali wode, łoć ta nik w tyn cos nie słysoł, ze jes jakosik ekologia. A jak kto by łoć napluł do wody, to był to grzych, bo woda to dar Boski. Kozdy kcioł sie łumyć piyrsy, co by byś szykownym, bo w tyn cos, to jesce dzieci kciały sie sykować. Jo, to s tego, to mom na nodze śrame jak zek sie wykopyrtnoł lecyncy do tej rzyki. Myci, to ta było taki, ze jino sie cłowiek kapke łochlapoł ji lecioł nazod, bo było zima w nogi. Ze był post ji niewiele sie jadło, to nima nawet co pisaj. We Wielgi Piontek nic sie nie robiło w polu ze ziymiom, kowole nie grzoli zielaza, baby nie presowały, a jak kto nie łobiylił wceśnij chałpy, to we Wielgi Piontek jus nie biylił. Godali, ze jak by kto we Wielki Piontek łoroł, to tam sie pokoze woda, bo to tak jak by zywe ciało kroł, to leci krew. Po połedniu śli my do kościoła na Stacje, bo tak sie godało ło Drodze Krzyzowej. Stacje jak jino bocym, to łodprawiali Kubicek, ktorzy byli śpiywokiem nad śpiywokami, bo takom mieli piyknom nute. A jak sie jim umarło, Panie świyć ta nad jejik dusom, to Morcin Hyla, co tez był śpiywokiym, Panie łodpuś jim ta grzychy. Po Stacjak śpiywali w kościele Gorzki Żole, wszyśki trzy cynści. Po Gorzkik Żolach, Pana Jezusa przenieśli do Grobu, co tez zawse był ji jes w kaplicy św. Franciska. Przy Grobie ludzie mowili pociyrze bez całom noc, jino za Niymca nie było wolno w nocy chodzić, to ji kościoł musoł byś zawarty.
No ji przysła Wielgo Sobota, łuwijacka była łod samiuśkiego rania. Baby brały sie do piecynio buktow ji barankow, jak była jako monka, bo za Niymca to po monke chodzili na Orawe, bo dlo Polokow były kartki nale jino na troche marnej monki. Chłopi brali sie dopołudnia do pola, bo dobrze było we Wielgom Sobote co zasioć, no a dziecyska zaganiali do sprzontanio, malowanio jajek, no ji co ta jesce. A jajka na Wielkanoc, to zbierali cały post, bo w poście nik sie nie łozpuscoł co by se jeś jajka. Nie wiym jako to ta było, ze kur to bywało walnie, a jajek to ani na Świynta ni mogli nazbieraj. Jajek nie łozbijali, ba wyduchowali, a ty wyduchane skorupki, to my nadziywali na gałonzki jabłoni, co by jabka były piykne ji łokrongluśki. Tak se dzisioj myśle, ze przece, to tez było dobre na tyn cos jak jesce przyseł mroz, co by ty łozwijajonce sie poncki nie zmarzły. Ci co ni mieli daleko do kościoła, to w połednie śli z kosyckami świyncić baranki ji malowane jajka. Casym, to ta nic wiyncyj nie było. We Wielgom Sobote, to pościli jino dopołednia. Po połedniu zaś śli my do kościoła z głowiynkami zeby jik łopolić w świynconym łogniu ji po świynconm wode. Casym to tak sie ciśli z tymi głowiynkami, ze jaz rozgrzebali i zagasili łogiyj, nale godali ze wystarcy zeby jom jino wciś do popiołu ze swiynconego łognia ji to tez sie rachowało. Z tyk głowiynek, to sie robiło krzyzycki ji w drugi dziyj Zielonyk Świontek łoznosiło po niwkak.
No ji tela mi sie to zbocyło ło Wielgim Tydniu. Jak by ta Pon Bocek daji jesce co pozyć, to napisym ło samyk Świyntak, jino nie wiym cy se wiyncyj zboce, cy tez zaboze. Miyjcie sie ta zdrowo na Świynta.
P.S. Hej chłopiontka, widzym, ze to co ta casym naśkrobie, to sie poniektorym widzi, a nojbardzyj tymu, co to se wymyśloł śpicmiano Harnaś. A jego babka, to tez walnie jesce bocom jako to bywało. No ji dobre Harnasicku, jak jino mozes, to ta nukoj, coby babka jak nojwiyncyj se zbocowali, ji ci łopowiadali, bo tak jak widze, to walnie jes takik, co to kcom wiedziej jako to łoni bywało ji jako sie godało. No to moze se pozbocujym jako to było przed samom Wielkanocom.
dziadek Staś


text:
Podobne zapytania:
Gibalskiego szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego.
Gibalskiego 2/4 szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego 2/4.
Gibalskiego łódź szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego łódź.
Gibalskiego 19 szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego 19.
Gibalskiego 2/4 łódź szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego 2/4 łódź.
Gibalskiego 10 szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego 10.
Gibalskiego 1 szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego 1.
Gibalskiego 3 szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego 3.
Gibalskiego 17 szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego 17.
Gibalskiego 19 łódź szukaj w E Pyrzyce - gibalskiego 19 łódź.
.
Zmien zapytanie.


text:
Grudziyń to czas, kej trocha wiyncyj myślymy ô Bogu. Ȏ małym Jezusku w Betlyjce, ale tyż ô tym jak bōł już wielgi i nauczōł. A miōł moda coby swoja nauka „prziôzdobiać” przipowieściami. Jedna z jego przipowieści gŏdŏ ô robotnikach, kerzi ôstali najyńci do roboty we winnicy. Jak pewnikym dobrze wiycie, włŏściciel winnicy sie ugodōł z jednymi, kere prziszli do roboty ze samego rana, że dostanōm 1 dynara za swoja robota. Niyskorzij, popołedniu, wziōn tyż inkszych, tyż za dynara, a na wieczōr, krōtko przed fajrantym, jeszcze inkszych, kerym tyż ôbiecōł dynara. Na sōm kōniec bōła z tego chaja, bo te piyrsze zaczyli sie fantować, iże te co prziszli robić pō nich tyż dostanōm tyle samo piniyndzy. I gŏdali, co to niy je sprawiedliwe. Ale dzisiej niy bydymy gŏdać co je sprawiedliwe a co niy. Sprōbujcie se raczyj forsztelować co by sie dziŏło jakby wtynczŏs kej Jezus żył we Palestynie, panowały tam take same warunki jak dzisiej, w XXI storŏczu w Polsce. A bōłoby to mnij wiyncyj tak:
Na wieczōr, jak skōńczyli robota, robotniki ze winnicy poszli do włŏściciela coby jim zapłaciōł 1 dynara, tak jak sie ugŏdali przed robotōm. A włŏściciel czekōł na nich ze swojim ksiyngowym. Podlŏz piyrszy z robotnikōw do włŏściciela winnicy, wyciōng rynka po swojego dynara, a tyn mu pedziōł: „Doczkej ino, muszymy nŏjprzōd porachować wiela ci sie nŏleży”. No to tyn sie zdziwowōł, bo – pōmyślōł – „Dyć co tu rachować? Ugŏdali my sie na dynara to go dŏwej i niy fandzol”, ale nic niy pedziōł. A włŏściciel spytōł ksiyngowego: „No to wiela płacymy za ta robota?”. A ksiyngowy napoczōn rachować: „Nŏjprzōd muszymy porachować ściepa na ubezpieczynie. Cuzamyn ściepa robotnika i prŏcodŏwcy na pyndzyjŏ to bydzie 16,5% tego co trza zapłacić. Ściepa na rynta to 6,76 %, ściepa chorobowŏ – 2%, a zdrowotnŏ – 6,5%. Ôkrōm tego trza zapłacić Cezarowi podatek, bo tam, pod winnicōm, już czekŏ celnik z rzymskimi wojŏkami co by wziōńć swoje 8%. No i te ściepy na ubezpieczynie tyż. To jak porachujymy cuzamyn wszyjsko do kupy to wyłazi, że na rynka trza zapłacić trocha wiyncyj jak 6 i pōł asa. A 10 asōw to jedyn dynar dyć”. „Co?” – zeszterowōł sie robotnik, a wrŏz z nim inksze. „A kaj ta reszta? Co z tymi ôstałymi 3,5 asami? Dyć my niy chcymy sie nikaj ubezpieczać. Niy zbiyrōmy na żŏdnŏ pyndzyjŏ. Jak my ôstatnio płaciyli na ta pyndzyjŏ do roztōmajtych Fōnduszōw, to potym Cezar nōm wziōn połowa ze tych piniyndzy. I niby pedziōł, że ône sōm kajś zapisane na naszym kōncie, ale tak richtich to ich niy ma bo kasa je prōznŏ. A dochtōrowi i tak płacymy jak idymy sie ôbadać”. Włŏściciel ino rozłożōł rynce: „Dyć nic na to niy poradza. To ôni tak kŏżōm” – pokŏzōł na Rzymiōn. No to chopy sie załōmali. Wziyli po te 6 i pōł asa i zaczyli medykować co z tym zrobić. „Te pierōńske kradziŏki” – ôdgrŏżali sie Rzymiōnōm. Ôrŏz jedyn padŏ: „Jŏ to chyba sie schleja ze „szczyńściŏ” co mi tak mało zapłaciyli za robota”. „Ty mŏsz recht. Bo to gańba sie w dōma pokazywać z takimi piniyndzmi” – ôśmiōł sie inkszy. I zwrŏcōł sie do włŏściciela winnicy: „Mŏcie tu wino?”. „No toć! Kaj mŏ być wino jak niy w winnicy?” – pedziōł włŏściel. „A po wiela?” – spytōł robotnik. „A po 2 asy” – ôdpedziōł włŏściciel, a ksiyngowy dodōł: „Plus 23% dlŏ Cezara. Czyli cuzamyn bydzie prawie 2 i pōł asa”.
Trza chyba pedzieć, iże to dobrze, co robotniki z przipowieści ô winnicy żyli w starożytności, a niy terŏzki w Polsce. Bo tego kaj sie straciyła połowa wpłacōnych do Fōnduszy Ymerytalnych piniyndzy, nawet sōm Jezus niy poradziōłby wytuplikować.


text:
synonim dochować się
odm. dochować, dochowa, dochowacie, dochowaj, dochowają, dochowajcie, dochowajcież, dochowajmy, dochowajmyż, dochowajże, dochowali, dochowaliby, dochowalibyście, dochowalibyśmy, dochowaliście, dochowaliśmy, dochował, dochowała, dochowałaby, dochowałabym, dochowałabyś, dochowałam, dochowałaś, dochowałby, dochowałbym, dochowałbyś, dochowałem, dochowałeś, dochowało, dochowałoby, dochowały, dochowałyby, dochowałybyście, dochowałybyśmy, dochowałyście, dochowałyśmy, dochowam, dochowamy, dochowana, dochowaną, dochowane, dochowanego, dochowanej, dochowanemu, dochowani, dochowania, dochowaniach, dochowaniami, dochowanie, dochowaniem, dochowaniom, dochowaniu, dochowano, dochowany, dochowanych, dochowanym, dochowanymi, dochowań, dochowasz, dochowawszy, niedochowana, niedochowaną, niedochowane, niedochowanego, niedochowanej, niedochowanemu, niedochowani, niedochowania, niedochowaniach, niedochowaniami, niedochowanie, niedochowaniem, niedochowaniom, niedochowaniu, niedochowany, niedochowanych, niedochowanym, niedochowanymi, niedochowań


text:
Peru
Peru (Perú, Republika Peru - República del Perú) – państwo we zachodńij tajli Ameriki Pouedńowyj, nad Uoceanym Spokojnym. Je to třeće co do wjelgośći państwo kůntynyntu a nojwjynkšy kraj andyjski. Stolicům Peru je Lima.
Peru je krajym uo bůgatej, wjelowjekowyj historyji. Na teryńy uobecnygo Peru we uokreśe prekolůmbijskym istńouy rozwińynte cywilizacyje indjanerske. Po zdobyću Peru bez hišpańskych kůnkwistadorůw na čele s Francisco Pizarro, utwořůno sam nojwjynkše a nojbůgatše wicekrůlestwo. Mimo zrywůw powstańčych Inkůw ńy udouo im śe pokůnać hišpańskych kolůńizatorůw. We XIX wjeku we coukej Americe Pouedńowyj pojawiuy śe důnžyńo ńypodlyguośćowe uod hišpańskij metropoliji. Dźepjyro we 1821 roku dźynki uobcym bojowńikům Peru proklamowouo ńypodlyguość.
Mimo mocy bůgactw naturalnych Peru we XIX a XX wjeku ńy můguo uzyskać uodpowjadajůncyj mu pozycyji mjyndzynarodowyj. Sytuacyjo wewnyntřno kraju bůua ńystabilno, a šyroke řeše spouečne ćerpjouy bjyda. Wjelokrotńy armja, na dužše abo krůtše uokresy, přejmowoua wuadza abo mjoua ajnflus na polityčno sytuacyjo we kraju.
Po uokreśe po tajli dyktatorskych řůndůw Alberto Fujimoriygo, we dymokratyčnych wyborach wuadza zdobůu Alejandro Toledo, pjyršy prezydynt indjanerskigo pochodzyńo we historyji kraju a coukej Ameriki Pouedńowyj. Mimo pewnych uośůngńyńć na polu gospodarki a wzglyndnygo uspokojyńo sytuacyje we Peru, kraj tyn nadal boryko śe s ličnymi problymůma spouečno-polityčnymi. Uod paźdźerńika 2006 prezydyntym půnowńy je Alan Garcia Perez, kerygo popředńy řůndy doprowadźiuy kraj do zapaśći gospodarčyj.
Uod paźdźerńika 2016 prezydyntym půnowńy je Pedro Pablo Kuczynski, uod 2018 prezydyntym.


text:
Fusbal
Fusbal (ang. football, mjym. Fußball, pol. piłka nożna) – manszaftszpil, wywůłano we weldźe szportzorta. We fusbalowych wetkach (szpilach) 2 manszafty szpilajům. Wbiće bala do tora spůrńika je szpilowym cfekym. Wygrywo ta manszafta, kero sprawi to mer razůw. Szpile skłodajům śe ze dwjůch tajlůw, kere majům po 45 minutůw. Sům uůne szpilane na rechtekym, trowjastym szpilplacu. Mjary szpilplaca to uod 45 m do 90 m szyrzce na uod 90 m do 120 m lang. Tory majům mjary 244 na 732 cyntimetrůw.
11 fusbalokůw skłodo śe na kożdo manszafta, posztrzůd kerych ukozyma tego we torze - tormana (kery moge chytać bal do rankůw), tych na zadku - uobrůńcůw, tych we posztrzodku půmocńikůw a tych we napadźe - napadźorůw.
Historyjo[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
Fusbal wynojdli we Ynglandźe, kaj pjyrsze szpile szpilali uż bezma we III w. Pjyrszy angelski fusbalowy ferajn - Sheffjeld Club - erygowany bůł we 1855 g. 8 rokůw ńyskorzi stanůł już pjyrszy angelski fusbalowy ferajn, kery wprowadźůł jednake prawidła lo wšyjskych. We 1904 g. stanůła Pojsztrzůdnacyjowo Fusbalfederacyjo (FIFA).
Fusbal na Ślůnsku[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
Reprezentacyjo ślůnsko[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
Ńyformalny manszaft fusbalowy, we kerym szpilujům fusbaloki s wojewůdztwa ślůnskigo, ńy noleży do FIFA ńy UEFA. Ńy bjere udźůłu we uoficjalnych turńejach. Na uostatku szpilali ze Polokůma (1:1, Stadjůn Ślůnski we Chorzowje, 9 grudńa 2006).


text:
Nasze piyrwsze świniobicie !
Krōtko po lecie, świnia „bić” my chcieli
Coby na zima - wcinać coś mieli
Świnia, we chlywiku ledwo sie mieściōła
Bo na łokrōngło, futrowano bōła
Familio, już łod rana wnerwiōno lotała
Prziszła ciotka Gryjta i zaś sie wtrōncała
Łōna wiy lepi - ciyngym przikazuje
Łojciec chlapnōł seta, bo to go nerwuje
Potym ujek Zefek, prziwlōk nōm masorza
Prziwitali sie piyknie, chwolyli, gospodorza
Łobejrzeli świnia, po secie wypiyli
Potym do roboty - wartko sie wziyli
Masorz brusi noże a łōjciec siykyra
Ujek siedzi przi halbie, ponoć boli go nyra
Matka umōła waniynka, teroz warzi woda
Ōłpa sie łobudziōł i dropie sie we broda
Świnia, we chlywiku jakoś cicho bōła
Myśla, że cuła - co jyj godzina wybiōła
Łojciec z chopami wypiyli po secie
Jakoś gupie gadali, choćby w kabarecie
Kożdy, wiedzioł co robić, bo sie podzielyli
Zapiyli to piwym i zgodni w tym byli
Łojciec mioł świnia wyciś ze chlywika
Masorz uśmiercić - za pomocōm pyrlika
Łotwarli chlywik, łojciec jōm wycisko
Masorz we łapach pyrlik mocno ścisko
Nogle świnia, pierōńsko zakwicała
Łojca pociōngła i na plac wyrwała
Masorz prziwaloł - trefiōł łojca w gyra
Fajnie, co mu yno, połōmoł kostyra
Ujek, kej to widzioł, wartko chcioł uciekać
Na koniec tego „bicio” - niy chcioł wiyncy cekać
Ale nasza świnia, trefiōła go z boku
Wylōndowoł ujek - pyskym we gnojoku
Ciotka, łod śmiychu, niy zamkła gymby
Wtedy żech pomyśloł - kaj mo łōna zymby
Świnia na placu krōtko wyrobiała
Bo bez łogrōdek, na beszōng poleciała
Nadjechała maszyna, świnia dali stoła
Dostała sie maszynie, prosto pod koła
Tak sie to skoncōło, nasze świniobicie
Ale podobno, take jest te życie.
Autor: Roman Labiak


text:
Los Angeles
Wspůłrzyndne: 34°03' N 118°14' W
Los Angeles – mjasto we USA nad Uoceanym Spokojnym we stańy Kaliforńijo. Wroz s San Djygo, twoři drůgi co do wjelgośći uobšar metropolitalny we kraju ličůncy 16,4 mln (2002) mješkańcůw (mjanowany potočńy pouedńowokaliforńijskym mygalopolis). Los Angeles je popularńy mjanowane Mjastym Ańouůw (City of Angels).
Historyjo[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
Historyjo mjasta śyngo XVIII wjeku (rok 1781), kedy přibyli sam Hišpańy, zakuodajůnc misyja frańćiškańsko. Wokůu ńij rozwinyua śe uosada mjejsko, kera do 1821 roku bůua we pośadańu wicekrůlestwa Nowyj Hišpańje, a potym Meksyku.
Lata 1846-1848 bůuy bařzo buřliwe we jygo dźijach, mjasto bůuo we cyntrům wojny meksykańskij. Po jeji zakůńčyńu trafiuo pod panowańy amerykańske a zostouo wůnčůne do USA.
Půnowny swůj rozwůj Los Angeles přežůuo we lotach 1885-1895, kedy to zostouy uodkryte zuoža ropy naftowyj a zostoua wybudowano tukej bana transkůntynyntalno, co spowodowouo přesuwańy śe gospodarčygo cyntrům Kaliforńe na pouedńe stanu.


text:
Republika Połedńowyj Afriki (ang.:Republic of South Africa) – państwo na połedńowym ranće Afriki.
Uůnygo anfang to dwje burske republiki: Transwal a Uorańijo. Bury bůły potůmkůma uosadńikůw ńiderlandzkych przibůłych sam we XVII stoleću. Pod kůńec XIX stolećo wybuchły dwje burske wojny s Wjelgům Brytańijům. Do roku 1994 we RPA uobowjůnzywoł raśistowski systym społeczny (apartheid). Postaćům symbolizujůncům walka s państwym prześladujůncym czornych uobywateli bůł Nelson Mandela. Za swůj wkłod we dymokratyczne przemjany Mandela erbnůł we 1993 roku Pokojowo Noblowo Nadgroda. Ale uod czasu przejyńćo władzy bez czornych, gwołtowńy půgorszůła śe sytuacyjo gospodarczo a wewnyntrzno kreju, a dyskryminowańi bywajům terozki jigo bjołe mjyszkańce. Mimo tygo, RPA pozostowo nojbůgatszym państwym na kůntynyńće.


text:
Kśesćijaństwo
Kśesćijaństwo jo nejwětša nabožnina we swěśe. Wóna ma něźi 2 miliardy pśiwisnikow.
Nastaśe kśesćijaństwa[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
Kórjenje kśesćijaństwo laže w žydojstwu, w casach romskego imperiuma, kótaryž jo wobkněžył źinsajšny Israel. To jo było na zachopjeńku 1. stolěśa. Ze žydojstwa wužywa kśesćijaństwo prědny źěl biblije Stary testament. Głowna wosoba kśesćijaństwa jo Jezus Kristus.
Texty[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
Zakładnym textom kśesćijaństwa jo biblija, kótaraž jo za kśesćijanow swěte pismo abo teke bože słowo.
Zakłady kśesćijaństwa[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
Jesus jo po kśesćijańskem wěrjewuznaśu rownocasnje pšawy Bog a pšawy cłowjek.Kśesćijańska wucba, kótaraž na bibliskem znakstwu stoj, ma slědujuce centralne wopśimjeśe: Bog jo pśišeł na swět w swójom synu Jezusu Kristusu. Smjerś Jezusa Kristusa na kśicy jo wucyniła wumoženje pśez wótporanje wót winow a grěchow cłowjeka.
Rozšyrjenje[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
Kśesćijaństwo we swěśe w cysłach (2000)


text:
Kamela
Kamela (Camelus) – zorta wjelgich cyckočůw pařistokopytnych s familije kamelowatych. Přinoležům do nojwjynkšych ssakůw kopytnych. Fizjolůgičńy sům uůne přistosowane do žyćo we warůnkach suchygo a gorkigo klimatu, sům čynsto wykořistywane kej zwjyřynta užytkowe.
Gatůnki[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
We tyj zorće idźe wykozać dwa gatůnki:
- kamela dwupuklato (Camelus bactrianus syn. Camelus ferus – wystympuje tak we stańe dźikim (kamela dwupuklato dźiko C. ferus), kej a we chowje (kamela dwupuklato domowo, baktrjan C. bactrianus)
- kamela jydnopuklato (dromader*) (Camelus dromedarius) – wystympuje ino jako gadźina hodowlano
Mjano dromader to je feler naškryflany we yncyklopedyjach, richtik to śe mjanuje dromedar ze uać. jako stoji wyžyj[zdrzůdło?].


text:
Distance
distance calculator for the cities begins with bac in pl.
Bachanowo, Bachlawa, Bachmatowka, Bachorce, Bachorowice, Bachory, Bachorz, Bachorza, Bachorza, Bachorza, Bachorzec, Bachorzew, Bachorzewo, Bachorzyn, Bachotek, Bachow, Bachowice, Bachury, Bachus, Bacieczki, Baciki Blizsze, Baciki Dalsze, Baciki Srednie, Baciuty, Backa Huta, Backowice, Backowice, Bacz, Bacza, Baczal Dolny, Baczal Gorny, Baczalka, Bacze, Bacze Mokre, Bacze Suche, Baczek, Baczki, Baczki, Baczki, Baczki, Baczki Fabryczne, Baczki Nowe, Baczki Stare, Baczkow, Baczkow, Baczylas, Baczyn, Baczyna, Baczyna,
ADS


text:
Sigmund Freud
Sigmund Freud (rodz. 6 maja 1856 we Freibergu we Morawiji, terozki Příbor we Czeskij Republice; um. 23 wrześńa 1939 we Lůndyńe) – austryjocki nojrolog, psychjatra a filozof. Twůrca psychoanalizy - nowatorskij kůncepcyji uosobowośći ludzkij a metody terapiji zaburzyń psychicznych. Kej pjyrszy wkludził do psychologiji pojyńće ńyśwjadomośći. Kluczowymi pojyńćůma jygo teoryji sům id - ńyśwjadůmo, pjyrwotno tajla uosobowośći, superego - zestow zakozůw a nakozůw wkludzanych bez społeczyństwo; a ego - śwjadůmo tajla uosobowośći, kero uodpado za kůntakty s uotoczyńym. Freud doł anfang podejśću psychodynamicznymu we psychologiji. Jygo nojbarzi znoczůncymi szkolorzůma bůli Carl G. Jung, Erich Fromm a Alfred Adler.
Zdzrůdła[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
- Gay P. (2003). Freud - życie na miarę epoki. Poznań: Wydawnictwo Zysk i sp. ISBN 83-7298-462-X.
- Rosińska Z., Freud, Wiedza powszechna, Warszawa 1993


text:
Breslawia
Wspůłrzyndne: 51°06'30" N 17°01'42" E
Breslawia, zńymczůne mjano Bryslał, abo spolszczone mjano Wrocłow (pol. Wrocław, łać. Wratislavia abo Vratislavia, mjym. Breslau ', śl-mjym.: Brassel abo Gruß Brassel[3], czes. Vratislav abo Vroclav, madź. Boroszló) – stolica a nojwynksze mjasto Ślůnska, jydno ze nojsrogszych we Polsce (sztworte podug wjelośći ludźi, 634 630 mjyszkańcůw, a pjůnte podug wjyrchu, 293 km²), jedno ze nojstarszych, położůne po uobuch strůnach strzodkowyj Uodry, na Ślůnskij Ńiźińe. Mjasto je we skupińe Nowyj Hanzy.
Breslawia je stolicům dolnoślůnskigo wojewůdztwa, mjastym na prawach krysu a śedźibům władzůw breslawskigo krysu źymskigo, kery skłodo śe ze dźewjyńću uokolnych gminůw. Je tyż nojwożńijszym mjastym breslawskij aglůmeracyje.


text:
Meksyk
Stany Zjydnočůne Meksyku (hišp. Estados Unidos Mexicanos[1]; nahuatl Mēxihco) – państwo we Americe Půunocnyj, grańičůnce uod půunocy s USA a na pouedńu s Gwatymalům i Belize. Uod zachodu jygo terytorjům uůgrańičůne je wodůma Pacyfiku, a uod wschodu Zatoki Meksykańskij i Mořa Karaibskigo. Třeći co do wjelgośći kraj Ameryki Uaćińskij i nojwjynkšy kraj Ameryki Střodkowyj.
Připisy[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
- ↑ Pisowńo Méjico je powšychńy uznowano we wšyjkych pozostouych krajach hišpańskogodkowych. Nale we Meksyku može być uůna uodbjerano kej uobelžywo abo lekcewažůnco.


text:
Wotrowska wosada swj. Bena je ze swojimi něhdźe 500 wěriwymi najmjeńša serbska katolska wosada a leži na južnej kromje dwurěčneho teritorija we Łužicy. Srjedźišćo wosady je Wotrow. Něhdźe dwě třećinje wobydlerjow wužiwaja wšědnje serbšćinu jako maćeršćinu, wšo jedne hač doma, na puću, ze susodami, w šuli abo w cyrkwi. Serbsce rěči so nimo toho w Kašecach, Žuricach a Kanecach, zdźěla tež w Krěpjecach a Nowym Dworje. Hač na jednotliwe wuwzaća swjeća so Bože mšě jenož w serbskej rěči. Wot septembra 2010 nima naša wosada hižo swójskeho fararja. Administrator je Chróšćanski farar Měrćin Deleńk, wo dušepastyrske zastaranje pak staraja so wjacori měšnicy. Přez čestnohamtske skutkowanje wjele wosadnych wochowa sej wosada žiwe wosadne žiwjenje. K wosebitym składnosám spěwa cyrkwinski chór abo holčaca šola.
Do wosady słušeja sćěhowace wsy: Wotrow, Kanecy, Kašecy, Krěpjecy, Žuricy, Horni Wujězd, Mały Wosyk, Jědlica, Wulki Wosyk, Hłupońca, Bukowc, Nowy Dwór, Njeradecy, Ledźborecy, Panecy.
Z Wotrowskeje wosady je wušło dotal 31 měšnikow a 24 knježnow.


text:
Słuchanska CD wušła
„Z mójogo žywjenja – Hanzo Njepila-Rowniski hulicujo“ rěka titul słuchanskeje CD z tekstami Rowniskeho połbura Hansa Njepile (1761-1856), w kotrychž rozprawja wo swojim wšědnym dnju. Wudawaćelka je župa Běła Woda/Niska. CD je přinošk w zmysle žadanja lětušeje župneje hłowneje zhromadźizny, zo je wjace projektow k spěchowanju Slepjanskeje narěče trěbnych. dale
Maćica Serbska
Hižo tójšto lět přewjedźe jedne z najstaršich serbskich towarstwow, Maćica Serbska, swoju hłownu zhromadźiznu sobotu po jutrach. Tež lětsa zeńdźe so dnja 10. apryla 2010 zaso na 45 čłonow a zajimcow, mjez nimi tež přećeljo Serbow z wukraja, na žurli Serbskeho muzeja w Budyšinje, zo bychu towarstwowe naležnosće rjadowali a diskutowali. dale
Serbja a lěto 1989
Na podawki měrliweje rewolucije 1989 w Serbach spomina so na zarjadowanju Maćicy Serbskeje pjatk, 13. nowembra 2009, w 19.00 hodź. w Dźiwadle na hrodźe w Budyšinje. Stawiznar dr. Timo Meškank z Lipska rysuje w swjedźenskim přednošku podawki politiskeho přewróta w Serbach a prócowanja wo wobnowjenje Domowiny. dale


text:
- Szczegóły
-
HARNAŚ
-
Opublikowano: 26 listopad 2009
Ej jak se ta cowiek siadnie nieroz i zacnie łozmyślowaj nad tymi starodownymi casami to jaze nie roz łzy cowiekowi do łocu przychłodzom.Bocy se cowiek jako to ci nasi pradziadkowie rozne rzecy łopowiadali i spominali downe casy i jako to bywało.W tyk staryk łopowiadaniak i pogodkak nieroz przewijo sie nas stary Kościołek Świyntej Katarzyny,co to łod wiekow jes zwionzany z Ciyncinom i Ciyncinianami ,a za downyk rokow i z Juscyny i z Bystrej i tez z Brzuśnika ludzie do nasego kościołka chłodzili ,bo to przece była parafijo .Chłodzili ci biydni ludzie pokłonić sie Ponbockowi .Śli na nogag casami w bosu kieli kawoł.Kiyrpce cy trepy ubiyrali dopiyro przed kościołem bo kogo ta było stać teli kawoł w botak cupkać.Nady
by ik za kwile zdar , a na nowe nie było.Całe zyci tyk nasyk pradziadkow było powionzane z tym kościołkiym.Tam ksiądz udziyloł sakramyntow krzcił i biyrzmowoł.Tam chłodzili na łodpusty ,tam pote brali ślub a na kojcu ksiądz łodprawioł im msze na łostatniom droge.Bez
ty setki rokow na patrzoł sie tyn nas kościołek na radości i smutki zwykłyk ludzi.Na wesołe korowody ślubne ,z koniami i muzykom i na smutne pogrzeby.Moja prababka doś sie na łopowiadała jako to kiesik w juscynie i w bystrej była strasno powodź i łokropnie duzo ludzi po ginyło.To w ty cos w nasym starym kościele stoło tela
trumiyn ze sie wlyź do środka nie dało.Taki to rozne casy bywyła i rozne zdarzynia .Teraz kie cowiek wlezie do tego naseko starego kościoła to w powietrzu cuć tom duse co wnim jes .Cuje sie tom powage i tyn szacunek do Boga i do downyk nasyk przodkow co do tego kościoła chłodzili.Ale cuje sie tez cowiek jako we włosnej chałpie ,bo taki tam jes kasik ucuci jak byś we włosnyk hyzak siedzioł.Skoda jeno ze sie tak mało dbo ło tyn nas dorobek wiekow .Ciśnie sie tam dudki ka ik nie trza a to co wozne i łokropnie zwionzane z Ciyncinom nie jes remontowane i zadbane.Nimoge tego kasik zrozumiej w zodyn sposob cymu to tak na łopak sie robi.Dej
ze Panie boze coby tyn nas Kościoł słuzył jesce nasym potokom i zeby to co nase dziadki zostawiły nom my mogli zostawić i pokozać swoim wnukom ...Pozdrowiom.


text:
Szwecyjo
Szwecyjŏ (szwedz. Sverige), ôficjalniy Krōlestwo Szwecyje (szwedz. Konungariket Sverige) – nordycke państwo na Skandynŏwskim Pōłwyspie we Pōłnocnyj Ojropie. Mŏ granicã z Norwygijōm na zachodzie a Finlandyjōm na wschodzie, je tyż skuplowanŏ z Danijōm bez most Øresund.
Szwecyjŏ mŏ wiyrch 450 295 km² a skiż tygo je to trzeci nŏjsrogszy (podle wiyrchu) krej Ojropyjskij Unije. Miyszkŏ sam ōngyfer 9,4 milijōna ludziōw. Je to państwo z małōm gynstościōm zaludniyniŏ – 21 per./km² – a je ôna skōncyntrowanŏ w połedniowyj tajli. Bez 85% populacyje żyje we miyjskich zōnach. Haupsztadym Szwecyje je Sztokholm, kery je aj nŏjsrogszy szwedzki sztad.
Jako samostanowiōny a jednolity krej Szwecyjŏ powstała we strzedniowieczu. We XVII stoleciu egzystirowało Szwedzke Imperium a patrziło ôno do nŏjwŏżniyjszych pōństw Ojropy. Mocka podbitych terynōw straciła we XVIII a XIX stolyciu, baji Finlandyjõ lŏ Rusyje we 1809. Ôstatniŏ wojna, we keryj bojowała Szwecyjŏ bōła we 1814, kej naciepała Norwygije persōnalnõ unijõ (do 1905). Ôd tedy je to neutralne państwo. Z Ojropejskōm Unijōm sie skuplowała we 1995, je tyż człōnym OECD.
Dzisiej Szwecyjŏ je kōnstytucyjnŏ mōnarchijŏ z parlamyntarnōm dymokracyjōm a fest rozwiniyntōm gospodarkōm. Mŏ trzeci plac w Democracy Index rychtowanym bez cajtōng The Economist a dziywiōnty w Indeksie HDI. We 2010 roku miała nŏjrychlyjszy ekōnōmiczny wezrost a nŏjsrogszõ innowacyjõ w Ojropie. Światowe Ekōnōmiczne Forum uznało jã za nŏjbarzij kōnkuryncyjny ojropejski krej.
Przipisy
- ↑ [https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2119rank.html World Population 2015 - CIA


text:
po
czyszecku:
Co tam we krzach szczebioce?
Bezmała
piyrszô ornitologicznô wandrówka po ślónsku.
Ujzdrzeć małégo ptôszka we chrańściach abo we tich pómatlanich gałańziach
na kraju lasa nie je leko, ale ptôszi śpiyw dycko słychać z daleka. Tymu
ptôkôrze znajóm mocka ptôszich głosów na spamiyńć. Każdégo ptôka poradzóm
poznać po głojsie, a ani go niy muszóm dojzdrzeć.
A òsobliwie
teraz, na wiosnã, ptôki już od samégo rana śpiywajóm aże śpiywajóm. Na
polu, w lôsku, na graniczkach, we sicie, na łónkach i przi rzyce –
napotkać idzie jé wszandzie. Na ti ranni wandrówce przi Odrze poznómy
mocka naszich krzidlatich przôcieli i nauczymy se jejich ślónskich miónów.
Isto obôczymy sztyrnôla, pluskwã, ptaszégo króla,
raszkã, kowôlika i moc inszich ptôków. Nauczymy se je
rozeznôwać po śpiywie i po piyrzu. O jejich życiu i obyczajach bańdziymy
rozprawiać blank po ślónsku.
Tôwarzistwo
Piastowaniô Ślónskij Môwy „Danga“ w Czyszkach projsi Wôs piyknie na ranni
szpacyr przi Odrze i na spólné śniôdanié na Ketzlerowym statku w Kotlinach
– we gniôździe naszégo tôwarzistwa.
Kedy?
W sobotã, 4. kwietnia, o godzinie 6.00.
Kandy?
Na parkingu przi kaczmie „Garden Cafe” w Czyszkach (Cisek) wele Kojźlô.
Wandrówka
bańdzie twać dwie abo trzi godziny i kosztuje do kupy ze śniôdaniã 8 zł.
Chto chce prziś, musi se nôprzód zamelduwać u Alojza Ketzlera, tel. 77
4 87 11 14 (zwónić nejlepszi popołedniu!).
Dejcie pozór:
Liczba miejsc je ograniczónô! Na naszã wandrówkã bierymy nejwyżi 15
ludzi. Poranki sóm jeszcze bardzo chłódné.
Oblyczcie se blank ciepło. Chto może, niech se sprawi fernglas (lornetkã)
i ksiónżkã ò ptôkach, a niech je wejźnie ze sobóm.


text:
Atlantiski ocean
Atlantiski ocean abo Atlantik (we wobchadnej rěči tež wulki hat) je wodowa přestrjeń mjez Afriku, Europu a Ameriku. Je to druhi najwjetši z 5 swětowych oceanow.
Jeho cyłkowna přestrjeń wučinja něhdźe pjećinu zemskeho powjercha, štož je dohromady z nakromnymi morjemi něhdźe 106,4 mil. km2 a 82,4 mil. km2 bjez nakromnych morjow. Dołhosć jeho pobrjoha je 111 866 km. Šěrokosć je wot 2 848 km mjez Brazilskej a Liberiju do 4 830 km mjez Zjednoćenymi statami Ameriki a sewjernej Afriku. Najhłubše městno w Atlantiskim oceanje je hłubina Milwaukee w Portorikoskej hrjebinje we hłubokosći 8 648 metrow pod hładźinu oceana. Přerězna hłubokosć je 3 332 m, resp. 3 926 m bjez nakromnych morjow.
Wotkaz[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]


text:
Swětowe herbstwo
Jako swětowe herbstwo wuznamjenja organizacija UNESCO městna, kotrež maja dla swojeje jónkrótnosće, awtentiskosće a integrity swětodaloki wuznam a kotrež so namjetuja wot statow, w kotrychž so nadeńdu. Titul bazuje na wot 190 statow a teritorijow ratificěrowanej Konwenciji swětoweho herbstwa z lěta 1972.
Prěnje městna swětoweho herbstwa běchu w lěće 1978 slědowace: Skalne cyrkwje w Lalibeli (Etiopiska), Narodny park Simen (Etiopiska), Aachenska tachantska cyrkej (Němska), Narodny park a namórske škitne pasmo Galapagosowych kupow (Ekwador), stare město Quita (Ekwador), Historiski narodny park L’Anse aux Meadows (wikingerowe sydlišćo, Kanada), Nahanni National Park Reserve (Kanada), stare město Krakowa (Pólska), selowe podkopki we Wieliczce a Bochniji (Pólska), kupa Gorée (Senegal), Narodny park Mesa Verde (Zjednoćene staty) a Narodny park Yellowstone (Zjednoćene staty).
Cyłkownje wopřijima lisćina swětoweho herbstwa 1052 pomnikow w 165 krajach, 814 kulturnych pomnikow a 203 přirodne pomniki. Dalše 35 su zdobom kulturne a přirodne pomniki.[1]
Na dalšimaj lisćinomaj zběra UNESCO swětowe dokumentowe herbstwo z wuznamnymi dokumentami w archiwach, bibliotekach a muzejach swěta kaž tež imaterielne kulturne herbstwo, ke kotremuž słušeja tež nałožki Serbow we Łužicy.
Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- ↑ Lisćina swětoweho herbstwa – staw: 17. julija 2016 (jendź.)


text:
Łaćina
Łaćina (łać. lingua Latina) je indoojropejsko godka używano we Starożytnym Rzimje, kero wywodźi śe ze rygjůnu Lacyjům. Bůła to znamjynno a urzyndowo godka Imperyjům Rzimskigo. Łaćina, jako godka latynofalisko, dało anfang familiji godek růmańskich, eli mjyndzy inkszymi szpańelskij, francuskij, portugalskij a italskij. Bez dugi czas łaćina fůngowała we Ojropje jako lingua franca, ńyskorzi zastůmpjůno jům atoli godkům francuskům.
Dźiśej łaćina je już umarto a lo ńikogo ńy je uojczystům godkům. Je atoli używano we medycyńe, bjologiji a prawje, beztůż ńykedy uokryślo śe ja mjanym "wygetujůncyj godki".


text:
Ptoki
Ptoki (Aves) – grůmada stouoćeplnych zwjyřůnt s podtypu kryngowcůw. Je nojbarźi zrůžńicowanům spojstřůd grůmad kryngowcůw lůndowych – na coukij Źymji je ůngyfer 10 000 gatůnkůw ptokůw, kere zamjyškujům ekosystymy na coukym śwjeće. Jejich wjelgość waho śe uod 5 cm u koliberka hawańskigo do 2,7 m u struśa. Dźou bjolůgije badajůncy ptoki to uorńitolůgijo.
Charakterystyčne lo ptokůw nowočesnych (Neornithes) sům: skůra wytwařajůnca fyjdry, předńy kůńčyny překštoucůne we křidua, ščynki uokryte růgowym dźobym, u wspůučesnych předstawićeli pozbawjůnym zymbůw, leki, mocny škelet a štyrodźouowe serce. Ptoki sům prowje zawdy zdolne do lotu, atoli ńykere gatůnki sům wtůrńy ńylotne – jejich ukuad pokarmowy a uoddechowy sům přistosowane do tej zdolnośći. Krům tygo uodznačajům śe wysokům aktywnośćům metaboličnům. Rozmnažajům śe bez skuadańy a wyśadywańy uotočůnych twardům šupům jajcůw. Ńykere ptoki, ščygůlńy s řyndůw krukowatych a papůgowych noležům do nojbarźi inteligyntnych gatůnkůw zwjyřůnt, zdolnych do twořyńo a užywańo přiřůndůw půmocńičych a překazujůncych ta wjydza nastympnym pokolyńům.
Wjela gatůnkůw uodbywa dalekodystansowe wyndrůwki, inkše přymjyščajům śe myńi rygularńy na krůtše uodlyguośći. Sům zwjeřyntůma socyjolnymi, porozůmjewajům śe při půmocy wizualnych sygnouůw a zawouań kůntaktowych, kej i śpjywym, bjorům udźou we wspůlnych lyngach, polowańach, přepyndzańu drapježńikůw, zgrupowańach migracyjnych.
Wjynkšość gatůnkůw ptokůw žyje můnůgamičńy, nojčyńśći na čos jydnygo sezůnu, roz na kedy na uokres kilku lot, řodźi twořům ta samo para bez coue žyće. Inkše gatůnki twořům lyngowe systymy poligyńične – s kilkůma samicůma připadajůncymi na jydnygo samca. Řodko spotyka śe gatůnki polijůndryčne s wjelůma samcůma a jydnům samicům. Jajca sům na zwyk skuadane do gńozd i wyśodywane bez uojcůw. Cechům charakterystyčnům lo wjynkšośći ptokůw je dugi uokres uopjekůńčy nad wyklutymi pisklyntůma.
Wjela gatůnkůw ptokůw mo znočyńy gospodarče lo čowjeka, nojčyńśći kej zwjyřynta užytkowe. Sům přede wšyjskym zdřůduym požywjyńo pozyskiwanygo bez hodowlo abo polowańo. Zastosowańy gospodarče znojdujům tyž tajle pozyskiwane s ptokůw np. fyjdry. Ńykere gatůnki, ščygůlńy ptoki śpjewajůnce, kej i papůgowate, sům popularnymi zwjeřyntůma důmowymi. Krům tygo uodchody kilku gatůnkůw sům užywane kej nawůz we rolńictwje. Ůngyfer 120–130 gatůnkůw ptokůw wymoruo uod XVII w. kej rezultat ludzkij dźoualnośći, setki inkšych gatůnkůw wymaruo wčeśńij. Uobecńy uocyńo śe ůngyfer 1200 gatůnkůw kej zagrožůnych wygińyńćym bez čynńiki antropůgyńične, s drůgij strůny čowjek stara śe atoli uo jejich uochrůna. Ptoki sům tyž ylymyntym ludzkij kultury – uod religje bez poezyjo do muzyki popularnyj. Amatorsko uobserwacyjo ptokůw, kera rozwinyua śe we uostatńich dekadach do rozmjarůw masowygo hobby, je uprawjano we wjelu krajach rozwińyntych.


text:
Portugalijo
Portugalijo, Portugalsko Republika (República Portuguesa) – ojropejske państwo rozlygowane we zachodńij tajli Połedńowyj Ojropy na połedńowym zachodźe Iberyjskigo Půłwyspu. Je nojdali wysůńyntym na zachůd państwym Ojropy, uod půłnoce a wschodu mo krej ze Szpańijům a uod zachodu a połedńo Portugalijo uoblywajům wody Atlantyckigo Uoceanu. Ku tymu Portugalijo skłodo śe ze raje wyspůw położůnych na Atlantyckym Uoceańe, kej Azorski Archipelag (Açores) a Madera (Madeira). Je człůnkym Ojropejskij Uńije a NATO.


text:
Meksyk (mjasto)
Wspůłrzyndne: 19°25'10" N 99°08'44" W
Meksyk (hišp. Ciudad de México, nah. Tenochtitlán, ang. Mexico City) – stolica Meksyku, pouožůna na wyžyńy ležůncyj we środkowyj tajli kraju. Zajmuje 1479 km² placu. Populacyjo mjasta wynośi 8 720 916 ludźi, natůmjast uobšar metropolitarny zamješkuje 19 231 829 uosůb (2005 r.). Šacuje śe, aže couke mygalopolis ličy ůng. 22-25 mln mješkańcůw a je uznawano za třećo, po Tokjo a Seulu aglůmeracyjo mjejsko śwjata. Rygjůn mjasta uodznačo śe tyž jydnym s nojwjynkšych a nojšybšych přirostůw ličby ludnośći.
Meksyk zostou zouožůny we XIV w. bez Aztekůw (Tenochtitlán). W krůtkym uokreśe stou śe uośrodkym Imperjům Aztekůw. Wspůučesny Meksyk je cyntrům polityčnym, kulturalnym a gospodarčym Federacyji Meksykańskij. Mimo, aže kedyś bůu znůny kej "Mjasto pauacůw" a mjejsce s nojbardźij "přejřistym luftym", gwoutowno urbańizacyjo a rozwůj přymysuowy doprowadźiuy do přeludńyńo a zańyčyščyńo środowiska. Dali možna sam znejść bajšpile wspůúčesnygo a kolůńalnyjnygo baukunštu a lične parki a muzea. Historyčne cyntrům mjasta a ležůnce we jygo pobližu puywajůnce uůgrody Xochimilco zostouy wpisane na lista Śwjatowygo Dźedźictwa Kultury UNESCO we 1987. Do tej listy we 2004 roku dodano dům a pracowńa architekta Luisa Barragána, a we 2007 roku tyž kampus ůńiwersytecki při Universidad Nacional Autónoma de México ("Narodowym Autůnůmičnym Uńiwersyteće Meksyku")[2].
Připisy[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
- ↑ 1,0 1,1 Instituto Nacional de Estadística, Geografía e Informática (INEGI): II Conteo de población y vivienda 2005
- ↑ Uopis kampusu UNAM na uoficjalnej neczajće UNESCO


text:
KONKURS „RAJZA ZE ŚLŌNSKŌM FANŌM” ROZSTRZYGNIĘTY
08 stycznia w Miejskim Domu Kultury w Katowicach-Dębie odbyło się spotkanie „Rajza ze ślōnskōm fanōm”, którego organizatorem był Europoseł Marek PLURA. „ - Jeżych rŏd, że sōm mu tukej” – powitał zgromadzonych Europarlamentarzysta „- Roztomili, takim bardzo ważnym momyntem dzisiej je finał konkursu fotograficznego „Rajza ze ślōnskōm fanōm” . Na pewno wiycie, że tyn konkurs cŏłki rok realizowali my na Facebooku – kŏżdy fto się wybrŏł ze ślōnskōm fanōm a zrobił gryfno fota mōg we niym wzioń udziŏł. Tych zdjyńć było prawie dwiesta. Możecie se pomyślec jak my w jury mieli ciynżko, ale poradzili my, wybrali. W skład jury wchodził tyż Peter Langer, kery jak wiadomo je duszōm, ciałem a energiōm wielu naszych działań a inicjatyw. Niy ma go tukej dzisiej. Czymy go niy ma? Bo wybył ze ślōnskōm fanōm. Je terŏzki na Sri Lance. Jeszcze niydŏwno żech niy wiedziŏł kaj to je. Pytŏłech sie Petera, a ôn mi pado >Skōnd się tyj biere, idziesz do sklepu a se kupisz herbata Cyjlon<. Myśla, że poradzymy sie ze niym pogŏdać.” Niestety, mimo wielu możliwości jakie daje nam współczesna technika nie udało się połączyć z Peterem.
Pierwsze zdjęcie w edycji konkursu w 2017 roku przysłał Andrzej ZENKER, który zajął trzecie miejsce w kategorii wyróżnienia. Fotka została zrobiona podczas zabawy sylwestrowej w Gdańsku.
Pierwsze wyróżnienie trafiło do Kazimierza TOMALI, który nadesłał zdjęcia zrobione w Chorwacji, ale … pod wodą. „ - To je dowód, że nŏs żŏdyn żywioł niy powstrzyma” – żartował nagrodzony. „- Nawet pod wodōm poradzymy sie pokŏzać ze ślōnskōm fanōm.”
Drugi wyróżniony Arnold LANGER ze Ślōnskij Ferajny apelował: „ - Chciŏłbych Wŏm przekŏzać tako myśl, tako idea – wyciōngŏmy ta fana na 10-15 minut do bildu a potym chowiymy. My niy powinni mieć tyj fany ino w rugzaku, nale przede wszyjskim – we sercu. Nŏjważniejsze – jak wyjyżdżŏmy poza Ślōnsk, powinni my wśród ludzi, kerzy niy znajōm naszyj geszichty, gŏdki, naszego regionu – powinni my gŏdać skōnd my sōm.” Arnold LANGER nadesłał zdjęcie wieży Bismarcka wykonane w Żarach.
Czwarte wyróżnienie trafiło do Piotra KIERY, który powiedział „ - Góry to moja miłość. W ciągu trzech lat udało mi się przejść od Gór Izerskich po Bieszczady. Najpiękniejszy region Polski to Dolny Śląsk.” Nietrudno zatem się domyślić, że jego nagrodzone zdjęcie zostało wykonane w górach. Kolejne wyróżnienia otrzymali: Andrzej KURPIK i Sebastian HEIN.
Trzy główne nagrody zostały przyznane w trzech kategoriach – Polska, świat i inspiracje. W pierwszej z nich zostało wybrane zdjęcie nadesłane przez Dawida KUSIA. Oto jak nagrodzony opisał fotkę „- Byłem na wakacjach na Dolnym Śląsku, w Cieplicach. Jechałem w kierunku Karpacza i przejeżdżałem między górzystymi terenami. Nagle patrzę – a tu nasze ślōnskŏ bana. W takim górzystym terenie znaleźć taki obiekt to jest bardzo trudno.” Jak dowiedzieliśmy się od jury – motyw ten był bardzo popularny w tegorocznej edycji konkursu. Nadesłano aż trzy takie zdjęcia. W przypadku fotki Dawida KUSIA wygrała doskonała jej jakość, a także takie elementy, które odgrywają bardzo ważną rolę w przypadku tego konkursu – flaga jest rozciągnięta i widać cały tramwaj.
W kategorii świat jury wybrało Nordkapp - koło podbiegunowe, na którym zameldował się ze śląską flagą Roman PAJĄK.
Bardzo ciekawa praca została nadesłana w kategorii – inspiracje. Irek SCHITZNER wykonał zdjęcie w Świnoujściu na granicy polsko-niemieckiej. Na fotce widać jeden słupek graniczny, a kilka metrów dalej – kolejny. Między nimi jest śląska flaga. Czy to właśnie nie jest tak, że my Ślązacy stoimy w rozkroku między jednym a drugim? Pomiędzy Polską a Niemcami. Że nasi przodkowie musieli dokonywać właśnie takich wyborów? Wymowne zdjęcie ukazujące region pogranicza polsko-niemieckiego.
Europoseł Marek PLURA nawiązał również do Dnia Śląskiej Flagi. „- Rozszerzyła się inicjatywa jak sie radować naszōm ślōnskōm fanōm. We dziyń ślōnskij fany - 15 lipca - we roztomajtych miastach pokŏzŏły sie ślōnskie fany, a to znak, że my tukej sōm, mŏmy swoja kultura. Myślołech jaki mōgby być taki dziyń kiedy poradzili my się wszyjscy zgodzić, coby sie mogli radować. 15 lipca to data, kero w ślōnskij niyrŏz sie pokŏzała. We Polsce odrodzonej przyjynto konstytucyjny zapis ô województwie ślōnskim ze autonomiōm, setki lŏt pryndzyj – we okolicach 15 lipca powstŏł Sejm Ślōnski, roztomajte ślōnskie instytucje samorzōndowe.” W ciągu ostatnich trzech lat żółto-niebieskie flagi pojawiły się m. in. w: Chorzowie, Katowicach, Rudzie Śląskiej, Lędzinach i Pszczynie. Warto przypomnieć, że po raz pierwszy zawisły w Chorzowie, na ul. Wolności i co roku robią imponujące wrażenie. W ubiegłym roku do tego grona dołączyły Mysłowice, które otrzymały 30 flag właśnie od Europosła Marka PLURY.
Mirella DĄBEK


text:
Google je wulke internetowe předewzaće, kotrež je wosebje znate přez swoju pytawu (pytansku mašinu). Předewzaće financěruje so hłownje přez wabjenje. Wažnu rolu hraje při tym rjadowanje wotkazow na strony, w kotrychž so wot wužiwarja pytane słowa namakaja. Hłowne sydło Google je w Mountain Viewje w Kaliforniskej. Załožiło je so předewzaće 7. septembra 1998 wot Larryja Paga a Sergeyja Brina. Hišće samsny dźeń stej přinjesłej prěnju testowu wersiju programa na wiki a samsne lěto je šła pytawa oficialnje do syće.
Zur Navigation springen Zur Suche springen


text:
Fonem
Fonemy su předmjety rěčewědneje discipliny fonologija. Wone su najmjeńše woznam rozeznawace, nic pak woznam nošace jednotki rěčneho systema. To rěka, zaměnimy-li w słowje jedyn fonem na druhi, změni so woznam słowa, na př. boł – poł abo hraj – hrał, abo so woznam dospołnje zhubi, na př. bramaty – pramaty.
Fonemy njesměmy pak zaměnić ze zwukami (grj. fonami). W słowomaj Hana [hana] – Hanka [haŋka] njejedna so w padźe ŋ wo samostatny fonem, ale wo zwukowu wariantu fonema n. Zwukowe warianty jednoho fonema, tak mjenowane alofony, su wotwisne wot fonetiskeje wokoliny, to rěka wot předchadźaceho a/abo sćěhowaceho zwuka, a wot indiwidualneho abo regionalneho wurěkowanja. Fonem je potajkim abstraktna jednotka skupiny přiwuznych zwukow (alofonow).
Jeli chcemy zwěsćić, hač stej dwaj zwukaj pak alofonaj samsneho fonema pak rozdźělnej fonemaj, dyrbimy namakać tak mjenowany minimalny porik: słowje, kotrejž so jenož w tutymaj zwukomaj rozeznawatej, na př. kutlić – wutlić.
Rozeznawamy fonemy wot grafemow, kotrež pismikam wotpowěduja. W padźe „w“ a „ł“ jedna so wo jedyn fonem, ale wo dwaj grafemaj.


text:
Mocie w zocy rabaty, pra? Stolica Maroka tyż bydziecie mieli! Proszymy na byzuch do nojbardzij europejskigo spostrzōd marokańskich miast. Co tamek zoboczyć? Jakie sōm atrakcyje Rabatu?
NOWE SUPER TEKSTY
-
-
Niy ma co cyganić. Statystyczny Ślōnzok Warszawie za fest niy przaje. I to je yno tak leko pedziane. Skōnd sie to biere? Czymu je winowate same miasto? I czamu jednak sie werci, coby Ślōnzok do stolicy gorolyji rajzowoł?
-
Miałem okazję usiąść na kanapie “Dzień Dobry TVN” i porozawiać o śląskiej mowie w serialu “Diagnoza”. Jak do tego doszło? O co tu w ogóle chodzi? O spełnianie marzeń!
-
Idzie po ślōnsku porozprowiać ô wszyjskim? A ô przōniu? Je naszo godka fertich ku tymu, coby pedzieć, co czujymy? I eli przelezi nōm to bez ta naszo rubo skōra?
-
Coney Island to je perfekt welōnek jak sie rozchodzi ô aktywny czos fraj we Nowym Jorku. Piykno plaża, ôcyan i cudny oldschoolowy lunapark Coney Island zrobiōm tak, że bydziecie sie czuli choby we filmie.
-
Mocie chynci na byzuch we Szwajcaryji? Tōż możnej alternatywne, rozwożne i łacne zwiydzanie Zurychu? Wejrzijcie kaj zōnś, kaj pomaszkecić i jako fajnie spyndzić czos we landzie wychamranej kyjzy i federmesrōw.
-
A możnej na nastympno rajza zabuchować se… izba u kogoś w dōma? Abo garaż przeônaczōny na szlafsztuba? Abo zōmek? Wejrzijcie co to je Airbnb, jako zabuchować bez ta zajta spanie i zebrać przi tymu 100zł sniżki.
-
Mynij hyrski bracik Berlina, ôd niego szwarny kuzyn abo yno ajnfachowy sōmsiod? Co je w tym Lipsku takigo, że kożdy rok przijyżdżo tamek coroz wiyncyj ludzi?
-
Postindustryjalne zabytki to jedne ze nojsrogszych atrakcyji Ślōnska. Pozawiyrane gruby ôdmykujōm sie dlo turystōw, przizwolajōm sjyżdżać i poznować warōnki fedrōnku. Eli turystycznōm atrakcyjōm śmi być yno sztela, kero przestała robić hań downij?
-
Apulijo, ôkrōm gryfnych i nafolowanych atrakcyjami miast, mo w siebie skukane masa myjszych miasteczek i dziedzinek. I to gynau zwiydzanie tych szteli nojbardzij sie zapamiyntuje. Wejrzijcie na Polignano.
-
Tyż sie Wōm czasym ckni za bojkami? Wejrzijcie na Cartoon Network po ślōnsku. Fajnie by było se na takie pozaglōndać, pra?
-
To bōł fest fajny i zwiedowny rok. U nos, jak bodej u kożdego, we 2017 masa sie pochało, czos lecioł wartko, były mōmynty lepsze i gorsze.


text:
Źeń nuznego pada za źiśi na zakładnej šuli Lutki Srjodu, dnja 29.05.2019, jo se wótměł źeń nuznego pada za źiśi. Kněni Vetterowa, mama jadneje wuknice, jo zgromadnje z někotarymi drugimi ceptaŕkami a ceptarjami toś ten projektowy źeń organizěrowała. Licby wuknikow a wuknicow dla smy se rozsuźili, až jo se dejało stacijowe źěło za FLEX-rědownje na našom šulskem dwórje wótměś. Wukniki a wuknice su musali 4 stacije absolwěrowaś: a) prědna pomoc, b) wobchad, c) wogeń a wóda a d) wěstosć. Pśi staciji prědneje pomocy su źiśi nawuknuli, kak se wobalenje wobalujo, stabilne lažanje na boce, wjeźenje nuzowego zawołanja a wóni su
The White Horse Theatre
It was a performance in the Europa school. The name of this piece was „A slug in the shoe“. We were all students oft the 5thand 6thclasses. When we arrived there were already lots of students in the sportshall. We should took off our shoes and put them in to a plastic sack. The plot was about Megan and his mother Nina and Jack and his sun Luke. It´s a family story. Megan and Luke are at the same class, but they didn´t talk together. Because they think girls are stupid and boys are stupid too. The parents fell in
Our trip to the english theatre
On the 7thMay we went by bus with all 80 students of the 5thand 6thclasses to the Europaschule. When we arrived, there were lots of students from other schools in the sports hall. First we had to take off our shoes and put them into a plastic sack. Then we watched the performance. The performance was about a girl with her mother and a boy with his father. The kids were in the same class, but they didn’t talk to each other. Megan’s mum and Luke’s dad fell in love. The kids didn’t accept that and they wanted to sabotage
The Slug in the Shoe
THE SLUG IN THE SHOE 80 wuknicow a wuknikow pěteje a šesteje rědownje jo sebje dnja 07.05.2019 w sportowej hali zakładneje šule „Europaschule Cottbus“ woglědało engelskorěcne pśedstajenje White Horse źiwadła, jadneje engelskeje źiwadłoweje kupki. Z wjelikeju zajmowanosću su se wukniki a wuknice woglědali spódobne tšojenje dweju młodostneju a teju sam wótkubłajuceju starjejšeju, kótarejž se zalubujotej. Luke a jogo nan Jack dostanjotej nowej susedce: Megan a jeje mamu Ninu. Wobej tśinasćolětnej młodostnejstej w samskej rědowni. Wónej se pak ze sobu njerozgranjatej. Gólcy w tom starstwje njelubuju źowća a hynac wokoło jo tomu teke tak. Ale to se změnja, ako stej wobej
Starjejšyński list 26.09.2018
Starjejšyński list wót 26.09.2018 šulskego lěta 2018/2019 Cesćone starjejše, w tom lisće dostanjośo, ako pśecej na zachopjeńku nowego šulskego lěta, někotare wažne informacije: wariabelnej prozninskej dnja stej w tom lěśe tak, ako wót MBJS póstajonej (21.12.2018 a 31.05.2019). Gaž se Wašo góle ze strowotnych pśicyn abo woglěda pla gójca dla na wucbje wobźěliś njamóžo, musy se góle na samskem dnju do 7.30 telefoniski wótzjawiś! Gaž góle zasej do šule pśiźo, musyśo weto pisne zagronjenje na separatnem cedliku sobu daś. Pšosby wó wulichowanje wót wucby, na pśikład termina pla fachowego gójca abo zubnego gójca dla, muse se scasom pla rědowniskego ceptarja/rědowniskeje
Walkowanje
Walkowanje na zakładnej šuli Lutki Kužde lěto se w slědnem šulskem tyźenju pśed jatšownymi prozninami na našej šuli serbski jatšowny nałog walkowanja pśewjeźo. Walkowanje jo stary serbski nałog a pla nas se wjele aktiwitow za woplěwanje serbskich nałogow wótměwa. W tyźenju wót 19.3. – 22.3.2018 su se we wuběźowanju walkowanja wšykne dobyśarje a dobyśaŕki z rědownjow zwěsćili, dnja 23.03.2018 su se wuzgónili šulske dobyśarje a dobyśaŕki jadnotliwych rědownjow. How su naše dobyśarje a dobyśaŕki we walkowanju: rědownja 1: Adman Bibulatov rědownja 2: Pascal Eckert rědownja 3: Sunny Dörry rědownja 4: Sophie Michel rědownja 5: Maximilian Krause rědownja 6: Jonah Becker
Stawizny dožywiś
W antiknem měsće Rom su patricijarje a plebejarje žywe byli. To stej byłej dwa rozdźělnej stawa, mjazy kótarymiž su pśecej problemy byli a jo zwada kněžyła. Wukniki a wuknice našych 6. rědownjow zaběraju se we wucbje stawiznow z teju problematiku a wugótuju k tomu jadno rolowe graśe. Na kšuśe instalěrowanem jawišću we wobcerku awle našeje šule graju wukniki a wuknice sceny mjazy tyma stawoma. Wukniki a wuknice pśi tom sami wumysliju teksty a su sami za dekoraciju jawišća a za drastwu zagronite.
Projekt wó srjejźowěku
We wucbje stawiznow 6. rědownje se zaběramy ze žywjenim luźi w srjejźowěku. Póznajomy žywjenje w městach, zgónijomy něco wó drastwje abo jěźnych zwuconosćach a wó pśigótowanju jěze abo nawuknjomy něco wó wósebnosćach a bronjach starych ryšarjow. Na kóńcu comy zgromadnje do Dešna do domowniskego muzeja “Stary lud” kólasowaś. How “dožywijomy” pód rozpokazowanim sobuźěłaśerja muzeja jaden źeń w srjejźowěku: my warimy na wognišću, jěmy z drjewjanych šklow, wuknjomy, kak se wogeń zapalujo, butrujomy abo pleśomy šnorki, kótarež móžomy ako narucnik abo wopask wužywaś.
My sami swóju šulu wugótujomy
Pód toś tom moto su se wukniki a wuknice, ceptarje a ceptaŕki aktiwnje na pśerědnjenju našeje šule wobźělili. W juniju lěta 2017 su wukniki a wuknice 6. rědownje zgromadnje z kněni Bernadsoweju wenkownu fasadu šule wugótowali. Kněni Hirschlerowa jo dołojce we wjažy w głownem twarjenju našomu logo našeje šule nowe mě dała a toś ten logo pśerědniła z nowymi lutkowymi šapcyckami a jo jomu z fryšneju barwu perfektne wuglědanje dała.
Adwentne pśigótowanja na zakładnej šuli Lutki
Stwórtk do prědnego adwenta jo za wucabnice našeje šule kšuty termin. Wótpołdnja se zmakaju ceptaŕki tradicionelnje na zgromadne baslenje. My wugótujomy adwentne wěnce, wětšowe swěcki w głažkach, keramikowe flaški, janželske figury z drjewa abo postowe kórtki. Pětk do prědnego adwenta su wšykne starjejše, stare starjejše a pśiswójźbne na adwentny bazar pśepšosone. Tradicionelnje naše šestkarje pśedawaju basleńske źěła našych ceptaŕkow. Mamy pśecej wjeliki tykańcowy bazar, wjele móžnosćow za gódowne baslenje a, se wě, jawišćowy program za wšyknych gósći. Casy jo to bajka, a młogi raz talentowa show. Z nabranymi pjenjezami financěrujomy projekty w našej šuli abo wzejomy pjenjeze na pśikład za


text:
Ślōnskŏ gŏdka
Nasz język, nasza gwara to cząstka naszej historii.
Jednak wraz z kolejnymi pokoleniami, słowa zanikają.
Mówimy coraz więcej czystą polszczyzną.
Słowa zanikają również dlatego, że zmienia się w koło rzeczywistość i wychodzą z użycia różne przedmioty.
Kto z młodego pokolenia wie co to "kołkastla"?
Że to pojemnik na węgiel zapominamy, bo przedmiot praktycznie wyszedł z użycia.
Gwara śląska (ślōnskŏ gŏdka) – zespōł gwar używanych na Ślōnsku.
Gŏdajōm niōm wszyjske ślōnzŏki i festelniy małŏ tajla zagłymbiokōw. Zagłymbiŏki niy pochytujōm ino zwrotōw z niymieckigo. Kej powiysz im podej no sam aschenbecher, to niy spōmiarkujōm, nale kej powiysz podej no sam popielniczkã, to podajōm.
Ślōnskŏ gŏdka bōła urzyndowōm gŏdkōm w autōnōmicznym Ślōnsku, kery instniŏł do 1945 roku, kej to kōmunisty tã autōnōmijõ zwinyli. Terŏzki je znanŏ jako ślōnskŏ gwara.
Ślōnski szrajbōng:
Coby sie trochã ôd Polŏkōw ôdmiynić, porã Ślōnzŏkōw wyrychtowało sie ślōnski szrajbōnek. Doklupili 5 buchsztabōw, a 2 wyciepli.
- ã – zamiast ę, co je kōńcu wyrazu, cum bajszpil: widzã tã dziołchã, czytŏ sie je jako normalne a
- ŏ – hań, kaj sie a miyniōło na o, to dali se łuczek – podobno Ôpolŏki to czytajōm oł, nale reszta ô tym niy wiy i czytŏ to choby ańfachowe o, np. ty mŏsz, chopŏk
- ō – ślōnske ó, kerego gorole richtig dobrze wypedzieć nikej niy poradzōm, nale kejbyście chcieli, to gŏdŏ sie je po strzodku, miyndzy o, a u; wciepuje sie je wdycki hań, kaj w polskym je ó, a tyż kej o je przed m, n abo ń, na przikłŏd: jŏ mōm, Ślōnzŏk, zespōł
- ô – czyli ło, Ôpolŏki zaś cosi wymodziōły i to czytajōm bez ł – ino na przodku słowa – ôbŏcz, ôszkliwy
- õ – nŏjbarzij bezużytecznŏ buchsztaba, idzie jōm ôbŏczyć inoś przi babskich przimijotnikach w bierniku, a w yndungach słōw, kere sie kōńczōm na -ijŏ (tyż w bierniku), cb. mōm ale srogõ taszã, ôglōndōm telewizyjõ. Wszyjske Ślōnzŏki czytajōm jōm jako o. Po jakymu musieli jōm wciepać ku tymu szrajbōnkowi…
Ôgōnkowe buchsztaby w postrzodku słowa sie szkryflŏ tak jak sie je gŏdŏ – bęc – bync , Śląsk – Ślōnsk, dziękuję – dziynkujã.
Ślonski jynzyk - jak my kejś godali.
Lata tymu mieli my metalowe miski i tygliki,
we biksach trzimali my sicherki i szpyndliki,
do krałzów zbiyrali my bonte knefliki,
na babki godali my starki, na dziadków starziki.
Łone były dziołchy, my byli chopcami
taki to boł podział miyndzy nami.
Dziołchy mieli dugie wosy, chopcy krótkie i szajtle
a łogólnie godało sie na nos bajtle.
Bombony to mieli my kopalnioki
na kere godali my tyż szkloki.
Przyndza i nici mioł kożdy w doma
sztopfnadla i hyknadla miała kożdo Oma.
Matki sztrikowały nom mycki, glazyje i zoki
co lepszo hyklowała szajbki, gardiny i boki.
Fuzekle sie wtedy jeszcze sztopowało,
mydłym ze gruby mył kożdy swoji ciało.
Gardiny my szpanowali u ciotki Eriki
po żur my łazili do starki Mariki.
Choć godka sie zmiynio, niekierych słów już niy ma,
to Hanys tukej miyszko już łod pokolynia.
Ta ziymia toż przez wieki zawsze naszo była
Ślonsk łostanie Ślonskym - w tym jest Jego siła!


text:
Pozdrowienia na telefon
Drodzy Sluchacze!
Do usprawnienio audycji na telefon momy pora informacji i uwag.
- Prezynter dzwoni do Sluchaczy ino na Telefon Stacjonarny
- Prezynter NIY dzwoni na zodne Komorki / Handy
- Proszymy podac kompletny numer Telefonu ( tzn. lacznie z kierunkowym )
- Proszymy podac imie osoby do ftoryj mo sie zadzwonic
- W tekscie proszymy podac z jakiej okazji momy dzwonic
- Prezynter zadzwoni ino na jedyn numer Telefonu przez Wos podany i proszymy niy podowac wiyncy numerow bo Prezynter niy je w stanie w czasie audycji wydzwaniac i szukac danyj osoby do ftoryj mo zadzwonic.
- Czas oczekiwanio na przekozanie zyczyn na telefon moge nawet do 2 godzin trwac.
- Zyczynia telefoniczne na konkretno godzina niy zawsze som mozliwe do spelniynia.
- W czasie audycji Prezynter niy je w stanie odbiyrac eMaile.
Czymu niy dzwonimy na Komorki / Handy?
- nie mozna sie na wszystkie Komorki / Handy dodzwonic
- duze koszty polonczynia dlo Radia Slask i dlo osoby do ftoryj sie dzwoni za granica
- zlo jakosc dzwiynku ze starszych Komorek / Handy


text:
Malezyjo
Malezyjo (mal. Malaysia) – państwo we Połedńowo-Wschodńij Azyji, na Malajskim Půłwyspje a wyspje Borneo; wjyrch 329 847 km², ludźi 23 275 tyś. (lipjec 2000), stolica Kuala Lumpur (ůng. 1 500 000 mjyszkańcůw), śedźiba rzůndu we Putrajaya. Malezyjo na Malajskim Půłwyspje mo grańica s Tajlandyjům, na wyspje Borneo s Brunei a Indůnezyjům.
Państwo uobejmuje dwa terytoryja uoddźelůne Połedńowochińskim Morzem: połedńowo tajla Malajskigo Půłwyspu a tyž půłnocno tajla wyspy Borneo. Uksztołtowańy terynu je podane na śa we uobu tajlach - nadmorske růwńiny przechodzům we gynsto zaleśůne zbocza gůrůw. Nojwyższym szczytym Malezyji je Kinabalu, 4101 m n.p.m., położůny na Borneo.
Malezyjo znojduje śe we strefje růwńikowyj klimy. Nawjydzajům jům połedńowo-zachodńe (uod kwjetńa do paźdźerńika) a intynsywńijsze, půłnocno-zachodńe můnsůny (uod paźdźerńika do lutygo).


text:
Spis mogił opisanych w wątku " Mogiły powstańców śląskich".
Jeśli czegoś zapomniałem lub napisałem coś źle, proszę o PW, poprawię bądź uzupełnię.Edycja:
Pierwotny autor - Conan
, obecnie spisem opiekuje się Heniekwojewództwo MałopolskieCmentarz wojskowy w Krakowie, przy ulicy Prandoty.Tarnów cm.
Symboliczny Adama Dobrzańskiegowojewództwo mazowieckieWarszawa Stare Powązki
Kazimiwrz DobrzynieckiWarszawa – Cmentarz Wojskowy na Powązkach
Kwatera weteranów powstania wielkopolskiego i powstań śląskich (C-7 i C-9).
por. Franciszek Wicher 1904-1961, powstaniec śląski
mjr Karol Politowski 1889-1977, powstaniec śląski
płk Władysław Spałek 1888-1977, powstaniec śląskihttps://pl.wikipedia.org/wiki/W%C5%82ad
... pa%C5%82ek
ppor. Jan Przytulski 1900-1977, powstaniec śląski
kpt. Tadeusz Mazurkiewicz 1898-1977, powstaniec śląski, POW, obrońca Modlina
ppor. Julian Pietroń 1897-1977, powstaniec śląski
mjr Stefan Larisa Meyer 1895-1978, powstaniec śląski
ppor. Stefan Szejtan 1902-1978, powstaniec śląski
kpt. Stanisław Nasięgniewski 1901-1979, powstaniec śląski
ppłk Euzebiusz Jarema 1902-1979, powstaniec śląskihttps://www.1944.pl/powstancze-biogramy
... 13130.html
ppor. Adam Łebek 1896-1979, powstaniec śląski
ppor. Wincenty Grobelny 1900-1979, powstaniec śląski
ppor. Wiktor Chmurzyński 1898-1979, powstaniec śląski
ppor. Mieczysław Kosieradzki 1907-1979, powstaniec śląski
ppor. Stefan Nasiorowski 1902-1979, powstaniec śląski
ppor. Bronisław Palacha 1900-1980, powstaniec śląski
mjr Ryszard Zalewski 1905-1980, powstaniec śląski
ppor. Jan Popłoński 1900-1980, powstaniec śląski
por. Roman Rogalski 1902-1980, powstaniec śląski
ppor. Wacław Sobol 1903-1981, I i III powstanie śląskie
ppor. Stanisław Głuszkiewicz 1901-1981, powstaniec śląski
ppor. Stanisław Leśniewski 1900-1981, powstaniec śląski
ppor. Paweł Piotr Makarski 1903-1981, powstaniec śląski
ppor. Jan Janczewski 1898-1981, powstaniec śląski, legionista, POW
ppor. Witold Romanowski 1905-1981, powstaniec śląski
por. Bronisław Styś 1902-1981, powstaniec śląski
ppor. Wincenty Regulski 1903-1981, powstaniec śląski
ppor. Bolesław Jaroszek 1903-1982, powstaniec śląski
kpt. Tadeusz Pawlak 1900-1982, powstaniec śląski
kpt. Paweł Kanczewski 1903-1982, powstaniec śląski
ppor. Marian Pomierny 1901-1982, powstaniec śląski
ppor. Józef Hlond 1896-1982, powstaniec śląski
ppor. Stanisław Krajewski 1897-1983, powstaniec śląski
mjr Feliks Gardias 1901-1983, powstaniec śląski
ppor. Józef Rybiński 1901-1983, powstaniec śląski
ppor. Wacław Lisowski 1896-1983, powstaniec śląski
ppor. Czesław Fernik 1901-1983, powstaniec śląski
ppłk Lucjan Fajer 1904-1984, powstaniec śląski, powstaniec warszawski ps. „Ognisty”https://pl.wikipedia.org/wiki/Lucjan_Fajer
ppor. Aleksander Jagucki 1899-1984, powstaniec śląski
ppor. Klemens Kisiel 1897-1984, powstaniec śląski
por. Antoni Kowalski 1898-1984, powstaniec śląski
ppor. Mateusz Mańkowski, 1905-1984, powstaniec śląski
ppor. Marian Milcarz 1892-1985, powstaniec śląski
ppor. Roman Smakowski 1903-1985, powstaniec śląski
ppłk Bolesław Górnik 1904-1985, powstaniec śląski
ppor. Kazimierz Urban 1893-1985, powstaniec śląski
por. Henryk Cyryl Kopeć 1899-1985, powstaniec śląski
ppor. Stefan Barański 1898-1985, powstaniec śląski
ppor. Stanisław Usakiewicz 1903-1985, powstaniec śląski
por. Stefan Kwapisz 1902-1986, powstaniec śląski
kpt. Stefan Gocman 1903-1987, powstaniec śląski
ppor. Władysław Machnowski 1899-1987, powstaniec śląski
ppor. Aleksander Bramiński 1897-1987, powstaniec śląski, działacz społeczny za sanacji
kpt. Janusz Dębicki 1901-1988, powstaniec śląski
kpt. Józef Bolesław Zommer 1898-1988, powstaniec śląski
kpt. Czesław Zagórski 1902-1989, powstaniec śląski, kampania wrześniowa
ppor. Stefan Gontarski 1897-1989, powstaniec śląski
mjr Oswald Peschel 1900-1989, I,II i III powstanie śląskie
ppor. Konstanty Sobolewski 1900-1989, powstaniec śląski
por. Stefan Borysowicz 1897-1989, powstaniec śląski
kpt. Antoni Łukasiewicz 1902-1990, powstaniec śląski
ppor. Mateusz Starowicz 1902-1990, powstaniec śląski
ppor. Ignacy Jakubowski 1905-1990, powstaniec śląski
ppor. Stefan Różański 1901-1991, powstaniec śląski
ppor. Roman Magierek 1900-1991, powstaniec śląski
ppor. Karol Budzyński 1903-1992, powstaniec śląski
ppor. Franciszek Rajewski 1900-1994, powstaniec śląski
por. Eugeniusz Zieliński 1902-1994, powstaniec śląski, POW
ppor. Antoni Ćwiek 1899-1994, powstaniec śląski
ppłk Marian Byliński 1902-1994, powstaniec wielkopolski i śląski, żołnierz AK
ppor. Stanisław Burchacki 1899-1996, powstaniec śląski
ppor. Czesław Mikuła 1907-1997, II i III powstanie śląskie
por. Zygmunt Malinowski 1908-2001, powstaniec śląski
por. Stanisław Wieczorek 1908-07.04.2001, powstaniec śląskiWarszawa - Cmentarz Wojskowy na Powązkach
Roman Siekiel-Zdzienickiwojewództwo opolskieDębina
powstaniec KostGóra św. Anny,cm. za klasztorem.
16 nieznanych powstańcówGorzów Śląski c. komunalny
Karol Wozny,Jan Kansy,Wincenty Kansy,Augustyn Twardawa,Augustyn Makieła,Krystian Lipiński,Wojciech Mycka,Jan Mencel,Paweł Środa,Piotr Mrozek,Jambor Linni,Kędzierzyn-Koźle; dzielnica Miejsce Kłodnickie
grób nieznanego powstańcaKielcza cm. parafialny
Wilhelm Pawelek,Franciszek Bieniek,Pilip Szwarc,Ryszard Ogiewka,N.N.,Leśnica
Jan Pogodała,Jan Gruchman,Obrowiec
Brunon Dyla,Ryszard Dyla,Wiktor Kudrisz,Olesno cm. komunalny
Bukowski, Franciszek Dragon, Piotr Marona, Michał Wyrwich, Josef Stebinski,Josef Mazur,sześciu N.NRoszowicki Las cm. przy kościele
Józef Burek,Adolf Burek,Zawadzkie cmentarz
J.Janiczek,P.Opielka,J.Przygodzki,B.Nitko,P.Osieński,J.Młostek,Fr.Lorek,W.Malasa,A.Kaczorowski,A.Siego,województwo śląskieBytom cm. na ul. Kraszewskiego
Pola MaciejowskaBytom Bobrek cm. ul.Konstytucji
Władysław Pająk,Adolf Labisz,Józef Pikosz,Ambroży Stelmach,Ryszard Ramlow,Piotr Niewiadomski,Karol Macioszek,Paweł Gwózdż,Franciszek Bendkowski,Wacław Staszek,Adolf Goły,Marceli Niewiadomski,Tomasz Szewczyk,Bytom cm. ul. Staffa
Alfons Gwózdz,Jan Ludyga,Józef Włodarczyk,R.Janson,Bytom cm. ul. Staffa
zmiana wygląduBytom Łagiewniki cm. ul. Chorzowska
Wiktor Paliński,Jan Voreiter,Bernard Deptała,Bytom Karb cm. ul. Konstytucji
Augustyn Trzensimiech,Augustyn Lisok,Brzeziny Śląskie cm.
Teodor TrautmanChorzów cm. przy kościele św.Barbary
Henryk MajętnyChorzów cm. parafii św.Jadwigi
Paweł DubielChorzów cm. parafii św.Jadwigi
Jan FaskaChorzów cm. parafii św.Jadwigi
Antoni KlejnotChorzów cm. parafii św.Jadwigi
Franciszek Czembor,Paweł Duda,Chorzów cm. parafii św.Jadwigi
Emanuel TrzoskaChorzów Stary cm.na ul.Kalusa.
Alojzy Watoła,Marcin Watoła,Franciszek Wieczorek,Paweł Sojka,Chorzów Stary cm.na ul.Kalusa
Wincenty Machajski,Chorzów Stary cm.na ul.Kalusa
zmiana wyglądu nagrobków powstańczych:
Alojzy Watoła,Marcin Watoła,Franciszek Wieczorek,Paweł Sojka,Wincenty Machajski,Czerwionka-Leszczyny,stary cmentarz w Leszczynach
Ludwik GroboszCzernica przy kościele
Jan BarciokCzernica przy kościele
Jan BarciokCzęstochowa cm. Kule
Jan Bielas,Dąbrowa Górnicza, ul.Kościelna
Bolesław BielawskiGliwice ul. Cmentarna
Józef Machalica,Franciszek Wilczek,Józef Kołodziejczyk,Paweł Dziewior,Urban Dusza,Jankowice Rybnickie cm. przy ul. Rybnickiej
Franciszek Hudzik,Franciszek Przeliorz,Stanisław Krzykowski,Wacław Węgrzyk,Jastrzębie Zdrój
Maxymiljan Bronny,Konstanty Cnota,Adolf Wodecki,Leon Kupsz,Paweł Grzonka,Katowice-Janów cmentarz
F.Kapuściok,L.Tworuszka,J.Balski,J.Orzeł,L.Ziobro,K.Marzec,W.Barborka,P.Dłucik,Fr.Jaromicki,J.Targieł,
T.Juda Goj,Katowice cm. na Sienkiewicza
Piotr KoczubikKatowice cm. na Sienkiewicza
Arka Bożek,Katowice-Szopienice cm. katolicki
Karol WozniakKatowice-Szopienice cm. katolicki
Karol WozniakKatowice-Szopienice cm. katolicki
,Jadwiga i Józef DanielKatowice ul.Ceglana cm.wojskowy.
Robert Oszek i sam. pancerny "Korfanty"Katowice ul.Ceglana cm.wojskowy
Paweł Oszek,brat Roberta,Katowice ul.Ceglana cm.wojskowy
Stanisław MasztalerzKatowice-Załęże cm. ul. Bracka
Władysław Szlif,Paweł Bronder,Franciszek Rudek,Reinold Rudek,A.Musioł,Franciszek Górecki-Zagórski,Katowice-Załęże cm. ul. BrackaKatowice Załęże ul. Bracka
Edmund GryglewiczKatowice Załężę cm. ul. Gliwicka
Bronisław MorawskiKatowice cm. katolicki ul. Francuska
Dr. Józef Rostek,Antoni Rostek,Tadeusz Prabucki,Tadeusz Klonowski,Robert Kula,Katowice cm. katolicki ul. Francuska
Józef RymerKatowice cm. katolicki
Józef Rymer,uszkodzony grobowiecKatowice cm. katolicki ul. Francuska
Wojciech KorfantyKatowice cm. ewnagelicki ul. Francuska
Tadeusz MichejdaKatowice Panewniki,cm. naprzeciw bazyliki
pomordowani powstańcy i harcerze w lasach panewnickichKamień Śląski cm. parafialny
zbiorowa mogiłaLubsza
Czornik Augustyn, Szczech Alojzy,N.N,Łąka cmentarz
Paweł Domzoł,Jan Knopek,Ludwik Pawełczyk,Stefan Staler,Marklowice
A.Oślizlok,Fr.Musioł,H.Karkosz,J.Smyczyk,Fr.Jakubczyk,R.Kaczor,P.Płaczek,Mikołów cm. przy ul.Wyszyńskiego
Wnuk Juliusza Ligonia Jan LigońMikołów-Paniowy cm.
Leon Zając,Leon Mucha,Jan Kobza,Jan Niestrój,Miasteczko Śląskie
Piotr Kiciński,Wilhelm Pawełczyk,Paweł Rola,Józef Szmelczarczyk,Piotr Wilczek,N.N.Mysłowice cm. ul. Mikołowska
Klemens Siwica,Piotr Wróbel,Franciszek Zawadzki,Tadeusz Blok,Wilhelm Lis,Maksymiljan Ziaja,Augustyn Bachen,Karol Bełkowski,Jan Cholewa,Wilhelm Chwila,Konrad Czop,Jan Chrostek,Antoni Joska,Paweł Jendrzejczyk,Kamiński Fr. I,Kamiński Fr. II,Franciszek Keller,Emanuel Miske,Piekary Śląskie cm. przy kalwarii
Teofil Jędruś,Konstanty Cieśla,Ignacy Drzyzga,Hugon Kubica,Piekary Śl.-Kozłowa Góra,powstańcom na ścianie kaplicy.
Szymon Kalyta,Sylwester Hojka,Józef Machura,Wincenty Czarnecki,Ryszard Ludyga,Połomia cmentarz
Leon Wita,Teodor Antończyk,Józef Antończyk,Teodor Białecki,Pszczyna cm. Wszystkich Świętych
Stanisław KrzyżowskiPszczyna cm.ul. Katowicka
Hubert Piecha,Pszczyna cm. Wszystkich Świętych
Bonifacy Mitas,Pszów cm. przy kościele
BRAK ZDJĘĆRadzionków
Józef Machura,Józef Purgoł,Paweł Wostal, Sylwester HojkaRogów
Józef Michałek,Gabriel Błędowski,Józef UrbaniecRuda Śląska-Kochłowice cm. Trójcy Przenajświętszej.
Piotr Krzymyk,Tomasz Nowok,Piotr Szymała,Florian Zimon,Jan Wilk,Teodor Nowok,Józef Szlauer,Franciszek Brzozowski,Ryszard Szekiel,Wincenty Podstawski,Jan Kołodziej,Jan Szymura,Paweł Wus,Ruda Śląska cm. ul.Porębska
Herman Stanik,Wiktor Weideman, Franciszek Gajda,Ruda Śląska Halemba,cm. M.B. Różańcowej
Jan Cipa,Ryszard Jureczko,Ignacy Falkus,Wiktor Moroń,Ryszard Krzyszkowski,Wojciech Pakuła,
Józef MańkaRuda Śląska Godula cm.
Wincenty lip,Alojzy Janus,Józef Maniura,Juliusz Tuszy,Herman Nowak,Ruda Śląska Wirek cm. przy koś. św. Wawrzyńca i św. Antoniego
Augustyn Piecroniec,Maksymiljan Tomas,Józef Szczotka,Alojzy Baum,Ruda Śląska-Orzegów,nieczynny cm. z 1895 roku.
Adolf Lutz,Wilhelm Lukaszczyk,Leon Barański,Augustyn Stach,Konrad Mrozek,Oskar Moszny,Ruda Śląska Wirek cm. ul. Magdziorza
Paweł Myszor,Alojzy Kocyba,Rybnik cm. główny
Jan WyglendaRybnik cm. główny
Alfons Zgrzebniok,Wilhelm Bluszcz,Maksymiljan Iksal,Józef Nowak,Rybnik-Boguszowice stary cm.
Franciszek Pustolny,Franciszek Przeliorz,Jan Sobik,Emil Sobik,Robert ,Franciszek Ludwik,
Szymon Kalyta,Sylwester Hojka,Józef Machura,Wincenty Czarnecki,Ryszard Ludyga,Rydułtowy - cm. Św. Jerzego
BRAK ZDJĘĆRydułtowy, okolice ul. Raciborskiej na wysokości dyskontu
Jerzy DembczykSiemianowice cm. ul. Michałkowickiej
Józef DreyzaSiemianowice cm. ul. Michałkowickiej
Jan Nepomucen Stęślicki,Siemianowice-Michałkowice,cm.parafialny
Władysław Kozielski,Paweł Cebulski,Teodor Nietsche,Tomasz Szołtysik,Wojciech Jadwiszczok,Wojciech Kocot,Wiktor Guzy,Jan Woznikowski,Sosnowiec cm. Aleja Mireckiego
Aleksander MierzejewskiŚwiętochłowice Lipiny,cm.parafii św. Augustyna
Wojciech Syska,Tomasz Lompa,Franciszek Skibski,Wiktor Szopa,Ludwik Drobik,Robert Hałacz,Feliks Sekuła,Ryszard Gryszczyk,N.N.,Józef Poloczek,Augustyn Świder,Tytus Jaszkowski,Świętochłowice Lipiny,cm.parafii św. Augustyna
zmiana nagrobków Tomasza Lompy i Wojciecha Syski,dodano Wincenty Jończyk,Feliks Lazar,Świętochłowice Lipiny,cm.parafii św. Augustyna
Augustyn CzarnynogaŚwiętochłowice Lipiny,cm.parafii św. Augustyna
Leon Sułkowski,Paweł Ogaza,Świętochłowice,cm. ul.Cmentarna
zbiorowa mogiłaŚwiętochłowice,cm. ul.Cmentarna
zmiana wyglądu zbiorowej mogiłyŚwiętochłowice cm. ul.Cmentarna.
Ludwik Mańka,Świętochłowice cm. na Cmentarnej
Wilhelm Mesjasz,Józef Paul,Świętochłowice,ul.Szpitalna cm. parafialny
Teodor MańczykŚwiętochłowice,ul.Szpitalna
Alojzy BrzozowskiŚwiętochłowice Chropaczów,cm. parafialny
Rafał Czopik,Ludwik Sowa,Wodzisław Śląski - Jedłownik nowy cmentarz
**Zabrze Biskupice cm.ul. Bytomska
Sześciu powstańcówZabrze Mikulczyce,Park Zapolskiej
Edward Bulik,Wincent Czerwionka,Jan Gol,Jan Gorywoda,Norbert Gorecki,Augustyn Greddi,Alojzy Grzenczyl,Feliks Gabor,Juliusz Gizner,Roman Heler,Michał Imiela,Józef Konka,Maksymilian Kurc,Brunon Kudlek,Konrad Kudlek,Augustyn Karalus,Wiktor Kapuściok,Juliusz Knop,Jan Kulik,Augustyn Luc,Jan Macioszek,Paweł Mroz,Ryszard Nocoń,Roman Pustelnik,Henryk Pierskała,Paweł Ralke,Feliks Szczeponik,Paweł Szczeponik,Alojzy Szmit,Józef Sons,Paweł Sons,Teodor Szmatłoch,Robert Winkler,Paweł Wos,Zabrze cm. parafii św. Andrzeja
Paweł Binias,Józef,Blania,Henryk Brol,Jan Bronder,Wiktor Brysz,Józef Ciupka,Emanuel Czogała,
Jan Długosz,Ryszard Dziombor,Aleksander Englisz,Jan Ficek,Jan Froclich,Feliks Goły,Karol Gorzawski,
Karol Hermisz,Konrad Jendrysik,Teodor Kisiel,Paweł Kłyk,Wiktor Kozub,Klemens Krawczyk,Paweł Krochmal,
Zygfryd Kopka,Antoni Lazar,Paweł Majnusz,Stanisław Manoszek,Franciszek Mikosz,Antoni Milicz,Melchir Mrozek,
Józef Nawrat,Roman Nowak,Wiktor ****ch,Feliks Prem***,Tomasz Puchałka,Jan Puzik,Alojz Pyrecki,Jan Słaboś,Filip Słodczyk,Stanisław Struzik,Józef Wasiczek,Franciszek Widera,Jan Woznica,Józef Weindoch,Zabrze - Rokitnica cm.Najświętszego Serca Pana Jezusa
Eugeniusz Modla,Adolf Ludynia,Antoni Szafarczyk,Alojzy Grabowy,Paweł Próba,Wiktor Herdzina,Żory nieczynny cm. ul. Klimka
Rudolf Buchta,Franciszek Kumor,Piotr Pazdzior,Jan TesznerŻywiec
Tadeusz Janichówwojewództwo łódzkieWieluń
Julian Łuczak,Władysław Łużyński,Franciszek Sztencel,Tomasz Słowik,Piotr Wojter,Stanisław Nowicki,Paweł Kozak,Wł.Przybylski,Józef Pawłowski,Mateusz Legenza,Antoni Wojdyło,Piotr Pasicz,Władysław Smolec,Wincenty Kapiela,Franciszek Pisula,Stefan Bonkierdorf,Tomasz Staniewski,Piotr Płaczek,Tomasz Tomala,Tomasz Drzewiński,Józef Pyra,Walenty Gaik,Józef Golec,Jacenty Kwapień,Piotr Msczek,Bernard Habryka,Herman Habryka,województwo wielkopolskieGłuchowo
Autor postu otrzymał pochwałę


text:
Isaac Newton
Sir Isaac Newton (ur. 4 styčńa 1643, zm. 31 marca 1727, wedle kalyndořa grygorjańskigo; abo ur. 25 grudńa 1642, zm. 20 marca 1726 wedle užywanygo wůunčas kalyndořa julijůńskigo) – angelski fizyk, matymatyk, astrůnům, filozof, historyk, badač Biblije a alchymik.
W swojym suynnym dźele Philosophiae Naturalis Principia Mathematica (1687 r.) předstowiu prawo powšychnygo ćůnžyńo, a tyž prawa ruchu ležůnce u podstaw mechańiki klasyčnyj. Ńyzaležńy uod Gottfrjyda Leibńiza přičyńiu śe do rozwoju rachůnku růžńičkowygo i coukowygo.
Kej pjyršy wykazou, aže te same prawa řůndzům ruchym ćou na Źymje kej i ruchym ćou ńybjeskych. Jygo doćekańo doprowadźiuy do rewolucyji naukowyj a přijyńćo teorji heljocyntryzmu. Podou matymatyčne uzasadńyńy do praw Keplera i rozšeřůu je udowadńajůnc, aže uorbity (we wjynkšośći kůmet) sům ńy yno eliptyčne, nale můgům być tyž hiperbolične i parabolične. Guośiu, aže śwjotuo mo natura korpuskularno, čyli aže skuodo śe s čůnstek. Bůu pjyršym, kery zdou se sprawa, aže widmo barw uobserwowane podčas padańo bjouygo śwjotua na pryzmat je cechům padajůncygo śwjotua, a ńy pryzmatu, kej guośiu 400 lot nazod Roger Bacon.
Dźeua Newtona[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
- Method of Fluxions (1671)
- De Motu Corporum (1684)
- Philosophiae Naturalis Principia Mathematica (1687)
- Opticks (1704)
- Arithmetica Universalis (1707)
- An Historical Account of Two Notable Corruptions of Scripture(1754)
Opublikowane pośmjyrtńe we 1728: Short Chronicle, The System of the World, Optical Lectures, Universal Arithmetic, The Chronology of Ancient Kingdoms, Amended a De mundi systemate.


text:
Skuli gibkigo wyjazdu do onkla we Rajhu sprzedom drapko:
wertiko na wysoki glanc, szrank z trzyma dźwiyrzami, szeslong odwanckowany, dwa ligistule, sztyry gardinsztangi, gramofon na kurbla, jedyn kromlojchter na świczki, dwa zicherongi i sztyry byrny przyndzione, cyja, landszaft zagraniczny, blumsztynder z myrtami, jedna donica ze sznitlochym, bifyj z szuflodami na nici, durszlag na nudle, pół funta hawerfloków, stryknadle, heknadle, zicherki, tolszery, kartofel - presa, cwitry, maszynka na gychaktes, biksa po magiwyrflach, topfkracer, flaszenpucer, szpangi do włosów, śranczek na szczewiki, fyrlok, ausgus, trzi kokotki, badywana, waszbret, kohlkastla, hok z mesingowym gryfym, bratruła, żdżadło, klajdsztynder z pelcmantlym i hutym, hozyntregle, spodnioki bez rostfleków, trzy pory fuzekli sztrykowanych i posztopowanych, sześć bindrów na gumie, kiecka z krałzkami, modny cwiter z golfym, ślubny anzug z kulami na mole, szczewiki z wysokim kromflekiem, abzace, dwa oberhymdy z ibrycznym kraglym, holcbajn, kryka, ryczka z nachtopym, gybis po fatrze, szkrobione taszyntuchy, bigelbred, złote załośniczki z gizlokami, brołtbiksa, kloper, ślinzuchy na kurbla, szuflodka na cwist i knefle, bigle heklowane, lojfry, tepich, krałzy, sześć kompotzislów, dwie szolki, trzi kible, waszpek, aszynbecher, śmiotek i szipa, sebuwacz, modro tinta, sztyry blaje, szlojder do bajtla, sztrajhejcle, pół funta preswusztu, kranc leberwusztu, trzi
krupnioki, żymlok, modro kapusta,kastla zeltru,guminiane sztromfhaltery,
hefty, buchy i pukeltasza łod cery, galoty po opie, fojercojg, blank nowe lacie, nec na dauerwela, portmanyj, taszka i brele po omie.
Wszistko to idzie łobejrzeć łod ćmy do ćmy u Grejty Harboł, Frynszita kole
Kochłowic, ulica Kyncka numer łoziem. Przelyźć bez ajnfart kole hasioka do
hinterhauzu. Fórtka na kecie, szperhok do dźwyżi pod kiblym na chasi.
pozór! Gelynder złomany


text:
Adolf Hitler
Adolf Hitler (ur. 20 kwjetńa 1889 we Braunau am Inn, zm. 30 kwjetńa 1945 we Berlińe) – polityk mjymjecki, kanclyrz Mjymjec uod 1933, führer i kanclerz Rajchu uod 1934, prziwůdca Narodowo-Socjalistycznyj Mjymjeckej Partii Robotńikůw (NSDAP), ideolůg mjymjeckej uodmjany faszyzmu zwanyj uod jygo nazwiska hitleryzmym abo narodowym socjalizmym (naźismym), twůrca a dyktator III Rzeszy mjymjeckij, zbrodńorz wojynny, uodpedźalny za zbrodńe przećiw ludzkośći.
Po uobjyńću uobu fůnkcyji zmjyńůno nazwa jygo stanowisko na "Führer und Reichskanzler" (Wůdz i kanclyrz Rajchu). Ůznowany je bez wjynkszość historykůw za uosobiśće uodpedźalnygo za polityka rasowům naźistowskych Ńymjec, Holocaust a za śmjerć milijůnůw ludźi ubitych podczas jygo rzůndůw. Agresywno polityka zagrańiczno, kero stosowoł, doprowadźyła do rozpyntańo bez Ńymcy II wojny śwjatowyj, we wyńiku keryj zginyło 55 miljůnůw ludźi.


text:
Hauskyjza łaziōła1 za mnōm2 od dugszego3 czasu, ale moja Baba4 niy dała mi jyj5 zrobić we miyszkaniu, bo by mie chyba wyczasła6 ze tym smrodlawym syrym.7 Dopiyro jak żech przijechoł do Teściowyj, co mo8 wiynkszo chałpa,9 znod żech w ni10 tako izba,11 kaj12 żech się mōg postawić miska ze tym syrym. Smrōd bōł z kołżdym13 dniym wiynkszy, ale jak już syr bōł fertich,14 to od niego smak wynagrodziōł nōm te smrodlawe mynki.15 I jak przijechała na besuch16 jedna Ciotka z Wiynkszyc i dała sie w ta hauskyjza, to Teściowa musiała ji17 jōm wyrwać i skludzić do lodōwki,18 bo by nōm całoł zezarła. Tyn smak to je to, yno żeby tego smrodu bōło mani.19 Nawet jak już pojada do dōm, to Teściowa bydzie mogła pedzieć:20 ziyńć pojechoł, smrōd łostoł.
Co potrza?21
500 g biołego syra
trocha soli, pieprzu
garść kminku
2 łeżki22 masła
2 żōłtka
Syr pożgejcie23 w jaki misce, posypcie solōm i kminkym, nakryjcie jakim ryncznikym24 do naczyń i łodstołwcie25 na połra dni w jake miejsce, kaj Wōm niy bydzie zawołdzoł26 tyn smrōd. Jak już bajecie27 widzieć, że już bydzie klajstrowaty28 (4-6 dni), to rozpuśćcie sie na patelni masło, wciepcie29 tam tyn syr i niech się porzōndnie podsmołży30. Potyn wciepcie tam żōłtka, trocha pieprzu- mogecie jeszcze do smaku tyż trocha posolić- trocha to pomiyszejcie i fertich. Wlyjcie31 sie to do jaki miski, niech trocha ochōdnie32 i… smacznego:)
1chodziła
2mną
3dłuższego
4żona
5jej
6wyrzuciła
7serem
8ma
9większy dom
10niej
11pokój
12gdzie
13każdym
14gotowy
15męki
16odwiedziny
17jej
18schować
19mniej
20powiedzieć
21potrzeba
22łyżki
23podziabać
24ręcznikiem
25odstawcie
26przeszkadzał
27będziecie
28kleisty
29wrzućcie
30porządnie podsmaży
31wlejcie
32ostygnie


text:
Bōł1 żech ôstatnio na gyburtstagu2 i ôsprawioł3 żech ze takim modym farorzym4, kery5 tyż robi roztomajte6 nalywki. I jak mi pedzioł7 o tyj pozimkowyj, to żech musioł wartko8 szukać pozimek, żeby z tych ôstatnich jeszcze trocha narychtować9. Co z tego wyńdzie10? Ôbejrzymy11 za szejś12 miesiyncy 😉
Co potrza?
1 kg pozimek
1 szklōnka cukru
1 szklōnka szpirytusu13
gorzołki14… pōnojś do smaku, ale ze szklōnka to już trza bydzie dać 😉
Nojprzōd15 pokrejcie16 pozimki (chyba, że gołdocie17 na nie truskawki) i we jaki krauzie18– nojlepi by bōło w jaki wiynkszyj, ale u mnie we jednyj sōm19 wieprzki20 ze jagōdkami21, a drugo czeko na wiśnie i bez to mōm dwie mańsze22– ukłołdejcie23 warstwami pozimki i cuker. Potyn zalyjcie to szklōnkōm szpirytusu. Za dwa miesiōnce dolyjcie24 do tego gorzołki- tak do smaku, ale myśla, że tam szło by włołć25 i dwie szklōnki, co by to niy bōło za słodke- i czekejcie… szejś miesiyncy… jak joł to wytrzimia26… Nawet tera to jeszcze niy ma co gołdać27: smacznego 😉
1byłem; ō- samogłoska w wymowie między o i u
2urodzinach
3rozmawiałem; ô= ło
4księdzem
5który
6różne
7powiedział
8szybko
9przygotować
10wyjdzie
11zobaczymy
12sześć
13spirytusu
14wódki
15najpierw
16pokrójcie
17mówicie
18słoiku
19są
20agrest
21porzeczką
22mniejsze
23układajcie
24dolejcie
25wlać
26wytrzymam
27mówić


text:
Coś fajnygó
Rogale świytomarcińskie
Poznej, stetrej, spucnij rogole świytomarcińskie
Poznańskie rogole świytomarcińskie to nie sóm takie zwykłe rogole, nie. Takie zrobić to nie jes tag ajnfach. To sóm szlachetne rogole zez nadziyniym zez biołygo maku. Te rogole sóm ci od ponad 150 lat nojważniejszym poznańskim słodkiym (znaczy ciastym). Dzisiej majóm óne specjalny status Chronióygo Łoznaczenio Geograficznego ? mogóm powstawać ino wew Wielkopolsce i to weduk ściśle określony receptury. Jak sie już jes wew Poznaniu, to trzebno przynojmni jednygó so spucnóńć, a i dó famuły jakigóś zabrać!
Dowiydz się wiyncy
Wew Rogalowym Muzeum łopowiymy wóm legyndy ło tym, skiyndy sie wziyny rogole, pokożymy wóm jak i zez czegó sie je robi, a zaś wóm je dómy dó spucniyńcio. Ale czym bydziecie je mogli spucnóńć, to bydziecie je tetrać razym zez Rogalowym Mistrzym, przy użyciu tradycyjnych porzóndków cukierniczych. Po dródze zoboczycie tyż fotegrafki i reklamy zwiunzane zez historióm rogoli.
Gwara poznańsko
Chcecie godać po poznańsku?
Gwara poznańsko to jes gwara miejsko. Godali nióm mieszkańcy miasta i hubów od XIX wieku. Wew ty naszy gwarze sóm wymyrdane cuzamen do kupy: jynzyk łogólnopolski, wielkopolskie gwary ludowe i nimieckie szprechanie zez czasu zaboru pruskiygo. Do dzisiej jeszczy możno tóm gware usłyszeć wew Poznaniu, jak sie dobrze klapioki nastawi.
Wew Rogalowym Muzeum poznocie wiele charakterystycznych do Poznanio ausdrucków ? nie ino: “tej”, “wiara” czy “pyry”, ale jeszczy wiyncy. Tu dowiycie się m.in., co to są “młodzie”, chto jes “szplin” i co to sie znaczy “mieć fifa”. Nauczycie się tyż śpiywać po naszymu, czyli godać zez charakterystycznóm poznańskóm intonacjóm.
Rogalowo historia Poznanio
Dumy Poznania? wew rogalowy wersji
Co buło nojważniejsze wew dziejach Poznanio? Co dzisiej jes wew niym takiygó wyjątkowygó? Tego wszystkiego wew skrócie sie dowiycie zez Rogalowy historii Poznanio ? jedyny na świecie ?rogalowy? ? jak to pozywajóm ? animacji. Tóm animacjóm możecie so obglondnońć ino wew Rogalowym Muzuem Poznanio ? nigdzie wiency ji nie zoboczycie. Nawet wew Luwrze, Museo del Prado abo Ermitażu, czy dzie tam byście sie jeszczy nie zatrajtali!
Poznański renesans
Perły poznańskiygo renesansu
Rogalowe Muzeum Poznanio sie mieści wew zabytkowy kaminicy na Starym Rynku, jedny zez nojlepi zachowanych łod zniszczyń wojynnych. Te chate to ci zbudowali jeszczy wew złoty epoce naszygó miasta ? znaczy wew renesansie, nie. Wew środku możecie se poszpycować m.in. na łorginalny drzewianny strop kasetónowy, na łobrazy co sóm namalowane na ścianach jag na płótnie, nie. Możecie so obglondnoć, jakie ci kiedyś buły jadalki, sypialki, bawialki itd. Zoboczycie tyż to, co majstry znojdły jag robiuły remónt ty chaty: np. malusińkóm ciżemke ? znaczy sie taki paputek do gzubka. Bez łokno można szpycnóńć na ratusz i kolorowe kaminiczki budnicze.
Poznańskie koziołki
Zbliżynie na koziołki
Zez łokiyn Muzeum rychtyk widać wieże ratuszowom, co sie na ni bómbióm te koziołki, co je zno świat cołki. Jag bydziecie szpycować na te koziołki bez łokno Muzeum, to nawet jagby buł nojwiynkszy gis, to wóm na glace woda nie poleci. I jeszczy so możecie kiknóńć na nie bez lornetkę, nie, to sie wóm bydzie zdawało, że sie óne bómbióm u nos na parapecie. A jagbyście sie usiedli abo ustawili u nos wew łoknie i sie odebrali na tle tych koziołków (znaczy se zrobili fotegrafke, nie), to już wogle!
A jak sie bydziecie szpycować na te koziołki i sie na jych tle łodbiyrać, to wóm łopowiymy legende ło tym, skiendy sie łóne wziyny.


text:
Wodźenje a přednošk, dnja 28.11.2018
Srjedu, dnja 28.11.2018 we 18 hodź. přeprošuje kuratorka Andrea Pawlikowa do wosebiteje wustajeńcu „Stary lud. Ze žiwjenja Łužičanow a Milčanow”. Podamy so na slědy našich prjedownikow, kotrež so něhdźe 700 po Chr. we Łužicy zasydlichu. Wustajene su něhdźe 400 wurywankow, rekonstrukcijow a předstajenjow słowjanskeho žiwjenja před wjac hač 1000 lětami.
Přizamknje so w 19 hodź. přednošk dr. Tomasa Westphalena, wjednika wotdźěla za hladanje archeologiskich pomnikow při krajnym zarjedźe za archeologiju Sakskeje, k temje „Budyšin w 10. a 11. lětstotku“. Dr. Westphalen rěči wo Budyskim měrje, kiž so w lěće 1018 w Budyšinje mjez Bolesławom Chrobłym a Heindrichom II. wujedna. Tež aktualne archeologiske wurywanja wokoło hrodu Ortenburg so wopisuja. Přednošk je w žurli muzeja.
Im 11. Jahrhundert war das Plateau der späteren Ortenburg das Zentrum des Milzenerlandes. Unterhalb fanden sich Hinweise auf eine dichte Bebauung. (Foto: Landesamt für Archäologie Sachsen)


text:
Poskitki w zymskich prózdninach
Dźěćacy program
Zyma je jedyn wosebity počas. Pokazamy w programje „Zymske wjeselo“, kak dźěći před wjac hač sto lětami při sněhu a zmjerzku hejsowachu a kotre nałožki pěstowachu. Na wosebity wuběrk z “łubje” móžeće wćipni być: Kak drje su so tehdy na lodźe a w sněze pohibowali? Na kóncu rysujemy sej zymsku krajinu.
terminaj: srjedu 14.2.2018 w 10 hodź. a pjatk 23.2.2018 w 14 hodź.
Dźěłarnička
Na wosebitu dźěłarničku „Rjekojo z filca“ přeprošujemy sobotu, dnja 17.2. wot 10 do 17 hodź. Tu móžeće sej ručnu klanku zhromadnje z Reginu Herrmannowej zhotowić. Klanka móže być powědkowa abo bajkowa figura abo z fantazije nastata postawa. Poskitk je za dźěći a dorosćenych. Prosymy wo přizjewjenje.
Wudawki: 5,00 € nimo zastupa