text:
Slepo
Slepo (delnjoserbsce Slěpe[2]; němsce Schleife) je wuchodosakska wjes a sydło gmejny ze samsnym mjenom a zarjadniskeho zjednoćenstwa Slepo we wokrjesu Zhorjelc. Wot srjedź 1990tych lět słušatej wjesce Rowno a Mułkecy ke gmejnje. Slepo je jako wosada w serbskim sydlenskim teritoriju srjedźišćo Slepjanskeho regiona, w kotrymž Slepjanski dialekt serbskeje rěče a Slepjanska drasta stej doma. W Slepjanskim dialekće ma tute sydlišćo njeoficielne mjeno Slěpe.
Wobsah
Geografija a wobchad[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Gmejna Slepo leži w sewjernym dźělu wokrjesa, blisko hranicy z Braniborskej. Leži 10 km na sewjerozapad wot Běłeje Wody a 13 km na wuchod wot měšćanskeho wobwoda Grodka. Z gmejnu mjezuja gmejny Dźěwin na wuchod, Trjebin na juh, Sprjewiny Doł na zapad a město Grodk ze swojimaj městnymaj dźělomaj Syjk a Lěsk na sewjer. Gmejna je z dwórnišćom k železniskej čarje Berlin–Zhorjelc přiwjazana. Zwjazkowa dróha 156 přeběži na sewjer wot gmejny, planowana zwjazkowa dróha 160 by při realizaciji sewjerneje trasy přez teritorij gmejny přeběžała.
Slepo leži w lěsatych kónčinach[3] na sewjernej kromje Mužakowskeje hole. Na teritoriju gmejny leži dźěl Brězowskeho jězora a Přirodoškitneho pasma „Altes Schleifer Teichgelände“. Charakteristiska za Slepjanski region je nimo toho rěčka Struga, kotraž běži přez wšitke tři gmejnske dźěle gmejny.
Wjesne dźěle[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Slepjanska gmejna wobsteji ze slědowacych wsow:
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Stawizny sydlišća[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Slepo bu 21. januara 1272 prěni raz jako Slepe we wopismje naspomnjene.[5] W tutym času bě sydlerski proces, kotryž w Slepjanskim regionje najskerje w 12. abo zažnym lětstotku přez Serbow z Delnjeje Łužicy započa, w połnym běhu. Najebać bliskosće k staremu sydlenskemu teritorijej knjejstwa Mužakow běchu wsy w krajnoknjejskim wobsydstwje. Wokoło srjedź 14. lětstotka bě Slepo sydło zemjanskeje swójby von Köckritz, kotraž prěnjotnje z Bohotskeje pochadźeše a dalše ležownosće w Delnjej Łužicy měješe. Slědy swójby pozhubjeja so w Slepom wokoło lěta 1430; wokoło srjedź lětstotka su knjejstwo Mužakow a dalše wsy wosady Mužakowske pertinency. Zo by so dołh Mužakowskeho knjejstwa tłóčił, buchu běžne dawki ze Slepoho a Rownoho wot Wenzela von Biberstein w lěće 1464 za 200 kopow krošow Klóštrej Marijinej Hwězdźe předate. W žehlacej so zwadźe mjez Bibersteinec a krajneho knjeza, kral Ferdinand I., přehna Sigmud von Biberstein 1541 katolskeho fararja ze Slepoho, zo by jeho přez protestantiskeho prědarja wuměnił.
W Třicećilětnej wójnje wuskutkowaše so połoženje wsy při Delnjej krajnej dróze (tež Delnja wojerska dróha mjenowana), kotraž wjedźe wot Lipska přez Grodk, Mužakow a Žarow do Waršawy, žałostnje. Mjez 1630 a 1647 zapustny 21 z 40 žiwnosćow přez přećah wójskow a jich sćěwki. Wokoło kónca wójny dóńdźe knjejstwo Mužakow přez žeńtwu ke Callenbergec hrabjam. Curt Reinicke II. von Callenberg wadźeše so mjez 1678 a 1690 z burami Slepjanskeje wosady wo njepřinjesene robotne słužby. Po tym zo běchu na spočatku jenož Slepjanscy burojo, dóńdźe wot 1686 tež k zwadźe z burami z Mułkec, Miłoraza a Rowna. Kruće rozsudźeny, burske spjećowanje łamać, zwužitkowa swoje knjejske móžnosće. Po tym ćeknychu wjacori burojo do susodneho knjejstwa Wojerecy abo do delnjołužiskeho Lěska. Wot jeho syna, hrabje Aleksandra z Callenberga, dósta Slepo w lěće 1730 šulu.
W Napoleonskich wójnach pochodowachu wójska wobeju stronow přez Slepo. Sakska, wojujo na francoskej stronje, dyrbješe tohodla 1815 mj. dr. wuchodny dźěl Hornjeje Łužicy wotstupić. Slepo dóńdźe přez to do nowotworjeneho wokrjesa Rózbork, prowinca Šleska. Regulowanske procesy komdźachu wotstronjenje feudalizma w Slepom přez 30 lět hač do 1858. Wudwór Slepo bě 1873 dźewjaty a posledni z dwaceći knjejskich wudworow, kotrež buchu wot stawoweho knjejstwa Mužakow špatnych wunoškow dla rozpušćene.
W nocy wot 2. do 3. junija 1889 steješe žiwnosć w płomjenjach. Mócny wuchodny wětřik na woheń přeskočić, tak zo po krótkim času 31 twarjenjow so paleše. Přez woheń zniči so 11 statokow na woběmaj bokomaj wjesneje dróhi. Na tutón wulkowoheń dopomina tafla z napismom Eben-Ezer[6], kotraž bu w nowotwarje bydlenskeho domu poslednjeho potrjecheneho statoka zasadźena.
Železniska čara Berlin–Zhorjelc Berlinskeho-Zhorjelskeho železniskeho towarstwa bu 1867 na juh wote wsy přez ležownosć Slepo wjedźena. Železniske zastanišćo bu hišće do wróćicy lětstotka wo póstowu agenturu, čakarnju za pasažerow, bydlenske twarjenja za železniskich zastojnikow a staciju za tworowy wobchad. Mjez Grodkom a Slepom dóńdźe 7. awgusta 1905 dla čłowjeskich zmylkow k zražce dweju ćahow, při kotrejž 13 ludźi zemrě.
Gmejna naby 1914 wot Mužakowskeho stawoweho knjeza Traugott Herrman Graf von Arnim-Muskau přestrjenje wot Strugi hač k železniskej liniji a 1920 wot jeho syna a potomnika, Adolfa hrabje von Arnim-Muskau, dalšich 150 jutrow lěsa za železniskej liniju. Tute přestrjenje buchu do parcelow rozdźělene a na zajimcow předate. Přez to nastate sydlišćo kaž tež ludnostny prud ze zhubjenych wuchodnych teritorijow wuskutkowachu enormny přiběranje ludnosće. Přez Slepo, hižo před wubuchom Prěnjeje swětoweje wójny elektrifikowane, bu 1926 100-kV-milinowód wot milinarnje Dubrawa do Žahanja stajeny. Tutón milinowód bu 1946 jako reparaciski wukon za Sowjetski zwjazk wottwarjeny.
Wjesne mjeno[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Mjeno je so drje wot słowjanskeho „slip“ kaž ‚bórbotanje‘ wotwodźiło, štož móhło wot bórbotacy šum při stupanju na łuhowu pódu pochadźeć. Poh Meškanku[7] „nasta [Schleife – Slepo] na městnje, z kotrehož woda wustupowaše, hdyž něchtó dźěše na nim, k starosłowjanskemu slěpati‚ žórlić so‘“.
Rěč[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Po Mukowej statistice z lětow 1884/85 rěčachu tehdy 595 wot cyłkownje 615 Slepjanow serbsce (97 %).[8] W cyłej Slepjanskej wosadźe chodźachu tehdy 4094 wosadnych k serbskej a 402 k němskej spowědźi. Wot 57 paćerskich dźěći lěta 1884 bě 42 serbskich.[9]
Arnošt Černik zwěsći w lěće 1956 w Slepjanskej gmejnje serbskorěčny podźěl wobydlerstwa wot jenož hišće 44,9 %.[10]
Slepjanska wosada[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Mnohota nabožneje ludnosće je ewangelska. K wosadźe słuša sydom wsow zarjadniskeho zjednoćenstwa (Dźěwin, Brězowka, Mułkecy, Miłoraz, Rowno, Slepo, Trjebin) a braniborski Lěsk. Hač do spočatka 1920tych lět buštej Nowe Město/Sprjewja a Miłoraski městny dźěl Ruhlmühle k wosadźe Sprjejcy přefarowanej. Samsne bě so hižo prjedy z Drětwju stało.
Kubłanje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
W Rownjanskej Witaj-pěstowarni a w zakładnej a srjedźnej šuli „Dr. Marja Grólmusec“ podawa so tež serbšćina přidatnje k normalnemu wučbnemu planej.
W twarjenskim kompleksu zarjadniskej šule bu w lěće 1992 prěnja ciwilnosłužbowa šula nowych zwjazkowych krajow zaměstnjene. W jeničkej ciwilnosłužbowej šuli Sakskeje absolwuja ciwilnu słužbu wukonjacy jedno- hač do dwutydźenske kursy za politiske kubłanje.
Politika[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Gmejna słuša k sakskemu wólbnemu wokrjesej 57 (Zhorjelc 1) a k zwjazkowemu wólbnemu wokrjesej 157 (Zhorjelc).
Wosobiny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
W Slepom naby Jakub Lorenc (1874–1939) piłu, kotrejež dochody jemu dowolichu, jako swobodnje skutkowacy literat pod pseudonymom Zalěski dźěłać. Płaći jako najwuznamniši serbski spisowaćel mjezywójneho časa. Jeho wnuk Kito Lorenc (1938–2017) je so w Slepom narodźił. Płaći jako najwuznamniši serbski lyrikar přitomnosće.
Spisowaćel, basnik a grafikar Julius Eduard Wjelan narodźi so 1817 w Slepom a skutkowaše wot 1852 do 1892 jako ewangelski farar w swojej ródnej wsy. Tež serbski wědomostnik a statistikar Arnošt Černik (1910–1988) pochadźa ze Slepoho.
W Rownom bě spisowaćel a połbur Hanzo Njepila (1766–1856) cyły čas swojeho žiwjenja žiwy. Přez jeho twórby dóstawamy dohlad do burskeho žiwjenja jeho časa.
Zajimawostki[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- pózdnjogotiska cyrkej ze 14. lětstotka w Slepom
- Farske pódlanske twarjenja we cyhelowym wašnju z pólnych kamjenjow w Slepom
- Serbski kulturny centrum w Slepom
- Njepilec statok ze serbskej burskej stwu w Rownom
- přirodoškitne pasmo Pralěs Běła Woda / přirodoškitne pasmo Trjebinski zwěrjenc (wotbagrowanaj za Wochožansku jamu)
- krajinoškitne pasmo Mułkečanske nasypnišćo
- přirodoškitne pasmo Stara Slepjanska hatna krajina (wulki hat)
- Brězowski jězor (južny brjóh)
Literatura[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Rychtaŕ, H. (wud.), Slěpjańska cytanka. Teksty z dweju stolěćowy w Slěpjańskem serbskem dialekće a w němskej rěcy. Budyšyn: LND, 1995.
- Lange, A., Krawc, E., Historiske wuměnjenja za wuwiće Slepjanskeje ludoweje kultury. Budyšin: Dom za serbsku ludowu kulturu, 1991.
- Merkel, W., Lange, A., Balke, L., K materielnej ludowej kulturje Slepjanskich Serbow. Budyšin: Dom za serbsku ludowu kulturu, 1991.
- Pietsch, K., Musiat, S., Wašnja a nałožki Slepjanskich Serbow. Budyšin: Dom za serbsku ludowu kulturu, 1991.
Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- ↑ Aktualne ličby wobydlerstwa po gmejnach 2016; Statistiski krajny zarjad Sakskeje
- ↑ W internetowym słowniku: Schleife
- ↑ Statistiski krajowy zarjad Swobodneho stata Sakska podawa z 4187 ha gmejnskeje přestrjenje 2324 ha jako lěsnu přestrjeń, hlej Gmejnska statistika za Slepo.
- ↑ Statistiski krajny zarjad Sakskeje: gmejna Slepo (němsce)
- ↑ Slepo w Digitalnym stawizniskim zapisu městnow Sakskeje (němsce)
- ↑ Po přikładźe bibliskeho sydlišća Eben-Ezer, 1. Samuel 7, 12 (‚kamjeń (Božeje) pomocy‘, t. r. „dotud je Bóh nam pomhał“)
- ↑ Jan Meschgang: Die Ortsnamen der Oberlausitz. 2. nakład. Domowina-Verlag, Bautzen 1979 (bearbeitet von Ernst Eichler).
- ↑ Ernst Tschernik: Die Entwicklung der sorbischen Bevölkerung. Akademie-Verlag, Berlin 1954. → wšě wjeski
- ↑ Arnošt Muka: Statistika Łužiskich Serbow. Budyšin 1884–86, str. 177
- ↑ Ludwig Elle: Sprachenpolitik in der Lausitz. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1995. [1738 wobydlerjow, z nich 460 dorosćenych z aktiwnymi znajomosćemi serbšćiny, 152 z pasiwnymi, 168 serbskich dźěći a młodostnych, 958 bjez znajomosćow] → wšě wjeski
Wotkazy[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Bejerecy | Bjenadźicy | Bertsdorf-Hörnitz | Běła Woda | Dźěwin | Habrachćicy-Nowe Jěžercy | Hainewalde | Hamor | Hórka | Chrjebja-Nowa Wjes | Jabłońc | Jonsdorf | Kodrecy | Kotmar | Kralowski haj | Krušwica | Kwětanecy při jězoru | Lěwałd | Lubij | Lutarjecy | Markoćicy | Mikow | Mittelherwigsdorf | Mužakow | Niska | Nowosólc-Horni Hródk | Nysowa łučina | Ochranow | Olbersdorf | Ojbin | Rěčicy | Rosenbach | Rózbork | Rychbach | Schönau-Berzdorf | Slepo | Suche Hendrichecy | Swóńca | Šepcowy Doł | Šumbach | Trjebin | Vierkirchen | Waldhufen | Wodowe Hendrichecy | Wopaka | Wosečk | Wostrowc | Wódrjeńca | Wulki Šunow | Wuskidź | Wysoka Dubrawa | Zhorjelc | Žitawa


c: text/html

text:
Gmina
Gmina (serbski gmejna) jo zastojnska jadnotka w Pólskej, kótaraž jo pśirownajobna z nimskimi gmejnami. Wóna stoj pód powiatom (wokrejsom), ale nad sołectwom (šołtowstwom). W lěśe 2006 jo Pólska 2478 gminow měła, kótarež su pśisłušali tśom gmejnskim typam. Rozeznawa se mjaz měsćańskimi gmejnami (Gminy miejskie), měsćańsko-wejsańskimi gmejnami (Gminy miejsko-wiejskie) a wejsańskimi gmejnami (Gminy wiejskie).
Głowa wětšych měsćańskich gmejnow se groni prezydent miasta („prezident města“), póla mjeńšych měsćańskich gmejnow a měsćańsko-wejsańskich gmejnow jo to burmistrz („šołta“) a póla wejsańskich gmejnow zwětšego wójt (wót „fojt/Vogt“).

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
przez jerzy » 03.06.2012
Spis promowanych na oficerów.
Pan Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej mianował z dniem 1.9.1924 podporucznikami Armii Polskiej następujących absolwentów Szkoły Oficerskiej dla Podoficerów w Bydgoszczy.
W korpusie oficerów piechoty:
Kucharski Apoloniusz, Marchwicki Leon, Kostrzewski Józef, Szwed Edward, Szymaniak Witold, Baczyński Zdzisław, Towarnicki Aleksander, Mędrecki Józef, Ścigaj Bolesław, Stasiewicz Wacław, Nowacki Bronisław, Marciniec Józef, Schindel Feliks, Szablowski Stanisław, Michalski Stefan, Solon Edward, Matwijewicz Zygmunt, Jabłoński Józef, Rumian Edward, Rumian Edward, Cymborowski Leon, Dur Edmund, Buczek Józef, Żmudziński Jan, Baranowski Ludomir, Hubicki Czesław, Moszner Marian, Zdroń Antoni, Andruszkiewicz Kazimierz, Homa Jan, Janiga Tadeusz, Łosiewicz Władysław, Leśniowski Mieczysław, Bargielski Stanisław, Pragłowski Mieczysław, Moraczewski Jan, Piestrzyński Klemens, Niwiński Leopold, Piotrowski Władysław, Przybyszewski Czesław, Zdechlik Antoni, Zimnoch Jerzy, Kłosowski Romuald, Lewkiewicz Eugeniusz, Gniza Józef, Kanicki Zbigniew, Romotowski Aleksander, Borowczyk Jan, Pachołek Władysław, Baruszyński Mieczysław, Radomski Karol, Patan Bronisław, Makowski Władysław, Syczyński Wacław, Karoll Gustaw, Jaworski Stanisław, Juras Stanisław, Eiseler Edward, Goliński Stanisław, Gacek Franciszek, Gabała Maciej, Salwik Jan, Kulbabiński Leon, Malecki Wacław, Kacperek Szymon, Kozicki Marian, Knlikowski Franciszek, Lewandowski Henryk, Zawarczyński Roman, Kawiński Jan, Dąbecki Feliks, Nowicki Stanisław, Lewkowicz Tadeusz, Długosz Adam, Święch Stefan, Hoppe Robert, Witkowiak Władysław, Żuchowski Stanisław, Grzegorczyk Stanisław, Pinda Roman, Podolski Józef, Łukomski Kazimierz, Jędrzejewski Stanisław, Krzyształowski Antoni, Broniewski Witold, Rarot Ignacy, Dubiela Józef, Palewicz Eustachy, Tomczak Wacław, Buszydło Adam, Kiełczewski Marian, Dehnel Karol, Kac Mikołaj, Żurkowski Jan, Burakowski Marceli, Grygiel Antoni, Pawłowicz Stefan, Gnatowski Leon, Warszawski Wincenty, Szawłowski Mieczysław, Ratyński Eugeniusz, Borkowski Franciszek, Klepacki Kazimierz, Szopa Adam, Sak Franciszek, Król Jan, Foremski Józef, Kościa Jan, Bucewicz Leon, Kubieniec Albert, Kawiński Tadeusz, Bloch Jan.
W korpusie oficerów kawalerii:
Bokota Józef, Balasiński Stefan, Świeściak Eugeniusz, Pytel Władysław, Szeffer Stanisław, Jordan Antoni, Handtke Stefan, Wejtko Ksawery, Pierzak Walenty, Jurczyński Jan, Skinder Jerzy, Skiba Antoni, Dębski Stanisław, Neyman Klemens, Pietrasiewicz Stanisław, Pytkowski Tadeusz, Mitas Bonifacy, Hermanowicz Tadeusz, Zagórski Jan, Bobola Andrzej, Wojaczek Marian, Górny Roman, Mencel Teofil, Zarembiński Wiktor, Kiczan Stanisław, Dobrowolski Jan, Ziemiański Tadeusz, Godlewski Wacław.
W korpusie oficerów Artylerii :
Kozłowski Florian, Siekierski Kazimierz, Wiśniewski Julian, Chmura Maksymilian, Błoński Henryk, Lesiakowski Romuald, Żyromski Antoni, Batóg Władysław, Brożych Wincenty, Matejkowski Aleksander, Borowik Władysław, Rakowski Walenty, Piecheta Kazimierz, Derych Jan, Surówka Wojciech. Kęsy Władysław, Łapiński Stanisław, Gustaw Tadeusz, Kloss Roman, Pietrzański Tadeusz, Dubełski Aleksander, Sawicki Anatol, Gajewski Piotr, Linowski Józef, Hernik Józef, Cudzik Bolesław, Zub Michał.
Gazeta Bydgowska, Bydgoszcz, wtorek 2 września 1924 r.


text:
niedziela, 19 lutego 2017
Ewangelijo po Ślonsku #21
Podle Mateusza:
Jezus pedzieli dlo swojich uczniow:
Słyszeliście, że pedziano: "Łoko za łoko a zomb za zomb". A Jo wom godom: Niy sztrabujcie zła: jak cie fto piźnie w papel z prawyj, nastow sie z lewyj. Tymu, kery chce sie s tobom prawować ło twoj szaket, dej mu tyż mantel. Ftoś ci koże iś z nim tauzyn krokow, maszyruj dwa tauzyny. Dej tymu, co prziszoł po prośbie i niy wyciepuj tego, co kce wzionć łod ciebie na borg.
Słyszeliście że pedziano: "Bydziesz pszoł swojymu bliźniymu", a niypszijociela bydziesz niynowidzioł.
A Jo wom godom: Pszejcie woszym niyprzyjocielom i rzykejcie za tych, co wom robiom naskwol, cobyście prziszli do tego, że bydziecie synkami waszego Łojca,, kery je w niebie. Dyś Łon łonaczy, że klara blyndzi na złych, a na dobrych tyż, i Łon wyłonaczuje dyszcz na sprowiedliwych i niysprowiedliwych.
Jak pszajecie ino tym, kerzy wom pszajom, jakigo geltu sie za to spodziywocie? Dyć i chachory tak robiom. I juzaś, jak piyknie sie kłoniocie ino dlo swojich, toż to nic na dziw. Dyć i pogany tak samo łonaczom.
Bydźcie zaś wy take perfekt, jak perfekt je wasz Łojciec niybieski.
S Panym Bogiym
Subskrybuj: Komentarze do posta (Atom)
Etykiety
zdjęcia (1137) wiara (586) podróże (454) polityka (360) Pismo Św. (307) rodzina (278) Śląsk (239) po ślonsku (225) humor (210) historia (197) Kościół (159) praca (145) człowiek (144) zabytki (143) Halemba (141) sprawy społeczne (128) muzyka (94) gospodarka (86) Ruda Śląska (84) książka (83) Grupa Poniedziałek (72) ogród (72) Jan Paweł II (69) filozofia (69) sport (57) dziennikarstwo (46) biurokracja (42) miłosierdzie (42) film (36) święci (36) środowisko (33) muzeum (32) varia (27) Papież Franciszek (22) św. Jacek (19) Szafarz (18) teatr (16)


text:
Arnošt Fürchtegott Šołta
Arnošt Fürchtegott Šołta (němsce Ernst Fürchtegott Schulze; * 6. meje 1793 we Wojerecach, † 20. decembra 1858 w Křišowje) bě serbski ewangelski farar, superintendent a zakitowar serbstwa w pruskej Hornjej Łužicy.
Žiwjenje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Narodźi so jako syn fararja a wopytowaše wot 1804 do 1811 gymnazij w Budyšinje. Wot 1811 studowaše ewangelsku teologiju we Wittenbergu, hdźež běše z čłonom tamnišeho Serbskeho prědarskeho towarstwa. Napoleonskich wójnow dla dyrbješe město wopušćić a přihotowaše so w samostudiju na dalše teologiske pruwowanja. Po nawróće do Łužicy w lěće 1815 dźěłaše najprjedy hač do lěta 1818 jako domjacy wučer w Lěwałdźe. 1818 dósta swoje prěnje farske městno w tehdy hišće serbskim Chołmje, kotryž pak hižo lěto pozdźišo zaso wopušći, zo by nastupił městno w Křišowje. Tam bě hač do swojeje smjerće w lěće 1858 nimale 40 lět z fararjom. Wot 1834 bě zdobom superintendent Rózborskeho wokrjesa.
Skutkowanje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Arnošt Fürchtegott Šołta słušeše k wonym wosobinam w pruskim dźělu Hornjeje Łužicy, kotřiž kritizowachu w prěnjej połojcy 19. lětstotka asimilacisku politiku pruskeho stata a žadachu sej wjace rěčnych prawow. Mjez druhim měrješe so přećiwo germanizatoriskemu skutkowanju Wojerowsko-Grodkowskeho superintendenta Philippa Wilhelma Meußera, kotryž w 1820tych lětach přikaza, w serbskich wosadach němske prědowanja a němsku šulsku wučbu dźeržeć. W lěće 1833 žadaše sej přistajenje serbskich superintendentow, štož so potom w Rózborskim wokrjesu z jeho wosobu tež zwoprawdźi.
Šołta zastupowaše serbske zajimy, zasadźeše so za přistajenje serbskich fararjow a polěpšenje šulstwa a spěchowaše wukubłanje serbskich duchowniskich kandidatow.
Wot lěta 1835 bě ze sobustawom Hornjołužiskeje towaršnosće wědomosćow a spěchowaše tež w swojej diecezy wědomostne žiwjenje.
Žórle[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Pětr Kunze: Šołta, Arnošt Fürchtegott. W: Jan Šołta, Pětr Kunze, Franc Šěn (wud.): Nowy biografiski słownik k stawiznam a kulturje Serbow. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1984, str. 547sl.
- Peter Kunze: Die preußische Sorbenpolitik 1813–1847. Bautzen 1978, str. 79–81.


text:
Webster's Revised Unabridged Dictionary
NL., fr. Gr. 'a`rqron joint + 'ody`nh pain
Reverse dictionary
Typos
qrthrodynia, wrthrodynia, srthrodynia, zrthrodynia, aethrodynia, adthrodynia, afthrodynia, atthrodynia, arrhrodynia, arfhrodynia, arghrodynia, aryhrodynia, artgrodynia, artyrodynia, artjrodynia, artnrodynia, artbrodynia, artheodynia, arthdodynia, arthfodynia, arthtodynia, arthridynia, arthrkdynia, arthrldynia, arthrpdynia, arthrosynia, arthroeynia, arthrofynia, arthrocynia, arthroxynia, arthrosynia, arthrodtnia, arthrodgnia, arthrodhnia, arthrodunia, arthrodybia, arthrodyhia, arthrodyjia, arthrodymia, arthrodynua, arthrodynja, arthrodynka, arthrodynoa, arthrodyniq, arthrodyniw, arthrodynis, arthrodyniz


text:
Dwurěčnosć, politisku kulturu a krizu ćěkancow tematizowali
Pančicy-Kukow (SN/JaW). Dwurěčnosć steješe wčera w srjedźišću fachoweho schadźowanja Budyskeho wokrjesa w Pančicach-Kukowje. Budyski krajny rada Michael Harig (CDU) a społnomócnjena za serbske naležnosće wokrjesa Regina Krawcowa běštaj na nje wšitkich čłonow serbskich dźěłowych kruhow a gmejnskich a měšćanskich přiradow, wšitkich wjesnjanostow a měšćnostow Budyskeho wokrjesa kaž tež čłonow Sakskeje serbskeje rady přeprosyłoj. Wobdźěliłoj staj so sobu społnomócnjena za wukrajnikow Anna Pietak-Malinowska a nawoda nowowutworjeneho zarjada za wukrajnikow Lars Eibisch.


text:
Niyjednymu sie moge zakryńcić ôd1 tego we łebie2. Recept3 na poczōntku bōł4 dojś5 ajnfachowy6, ale styknōł7 jedyn składnik i sie ze kryjmzupy zrobiōło ekskluzywne danie, kero szło by w jakim małym talyrzu sprzedać za sroge8 pijōndze9 we modnyj restauracyji. Co potrza? 1 wiynkszy brokuł 1 batat 2 łeżki zōłzy10 sojowyj ździebko11 chili małoł cebula łeżka […]
Tag: #zōłza sojowoł
Oriyntalny szałołt ze tuńczykym (Orientalna sałatka z tuńczykiem)
Niy ma wiynkszyj1 inspiracji, jak bezuch2, kery3 moł4 prziś5. A jak jeszcze niy chce Wōm6 sie ciś7 do sklepu na zakupy, to już idzie przeczuwać jaki nowy recept8. Robicie przeglōnd lodōwki, zamrażalki, szrankōw9 i… wyszoł10 z tego tak dobry szałołt, że niy yno gojście11 byli zadowolyni, ale i gospodołrz- a mie niy tak leko dogodzić. […]
Kaczka imbirowo-sojowoł (W tłumaczeniu dziś nie poszaleję ;) )
Dzisiej po chałpach1 to sie jy2 przeważnie yno kury i świnie, niyrołz3 ftojś sie narychtuje4 hańdyka5, a przeca6 we sklepach tyla dobroci. Jeszcze połra lołt7 tymu to bōł8 problym, żeby kupić kajś9 gańś10, krōlika abo kaczka, a dzisiaj idzie je trefić nawet w tych nojbarzi ajnfachowych11 sklepach. I bez12 to trza z tego korzystać, bo […]


text:
Rěčny centrum WITAJ
Rěčny centrum WITAJ, krótko RCW je samostatny wotrjad Domowiny, kotrehož zaměr je spěchowanje, zdźerženje, posrědkowanje a rozšěrjenje hornjo- a delnjoserbskeje rěče. Wón bu w lěće 2001 w zwisku ze strukturnymi změnami serbskich institucijow załoženy, ma swoje sydło w Budyšinje a wudźeržuje delnjołužisku wotnožku w Choćebuzu.
Do nadawkow słušeja wudawanje wučbnicow a wučbnych srědkow, šulske socialne dźěło, młodźinske dźěło, dalekubłanje kubłarjow a wučerjow kaž tež projektowy management a wědomostny přewod modeloweho projekta WITAJ.
Rěčny centrum WITAJ wudźeržuje internataj Serbskeho gymnazija Budyšin a Delnjoserbskeho gymnazija w Choćebuzu. Wón wudawa dźěćacej časopisaj Płomjo a Płomje, fachowy časopis za wučerjow Serbska šula a informaciski zešiwk Lutki za pěstowarske dźěći.
Wotkaz[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Webstrona Rěčneho centruma WITAJ


text:
Zarjadnistwa gmejnow a zarjadniskeho zwjazka trjebaja dobry dorost
Róžant/Pančicy-Kukow (JK/SN). Jako je na minjenym posedźenju gmejnskeje rady Ralbicy-Róžant dotalny zastupowacy wjesnjanosta Tomaš Bjeńš próstwu, jeho z funkcije wotwolić, wopodstatnił, poda wón jako přičinu rozsuda mjez druhim njespokojace zarjadniske struktury a wobćežnosće w gmejnje kaž tež w zarjadniskim zwjazku Při Klóšterskej wodźe. W tym dypku staj jemu wjesnjanosta Hubertus Ryćer (CDU) kaž tež předsyda zarjadniskeho zwjazka Měrko Domaška přihłosowałoj.


text:
Křižerjo Kulowskeho procesiona do Ralbic a Ralbičanskeho procesiona do Kulowa jěchachu w Konjecach přez čestne wrota. Tajke běchu we wjacorych wosadnych wsach, wšako bě lětuše jutry 475. raz, zo wozjewjachu křižerjo powěsć wo zrowastanjenju Chrystusa tež w susodnej wosadźe. SN/Maćij Bulank (6)
Redakciji SN bě to premjera: 28. meje wotmołwjachu kandidaća za wólby Budyskeho wyšeho měšćanosty Mike Hauschild, Matthias Knaak, Andreas Thronicker, Alexander Ahrens, dr. Andreas Hase a Jörg Urban (wotprawa) w Serbskim domje na prašenja naměstnika šefredaktora Axela Arlta k serbsko-němskej (nje)zhromadnosći w sprjewinym měsće.
Woblubowany wobstatk Budyskeho nalěća, kóždolětneho swjedźenja w měsće nad Sprjewju, bě lětsa 30. meje znowa program serbskich kulturnych cyłkow.
Moderne nowe dźěćace dnjowe přebywanišćo „Jan Skala – Barbojte kamuški“ w Njebjelčicach su 10. meje ze swjedźenjom oficialnje přepodali. Narok architekta, nutřkowny wobłuk z přirodu njeposrědnje zwjazać, je so wulkotnje radźił.


text:
Starograd
Starograd[1] (górnoserbski teke Starohród[2], nim. Altenburg) jo pjerwjej rezidencowe město Durinskeje z 36 703 wobydlarjami (staw: 31. decembera 2007).
Wopśimjeśe
Geografija[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
Altenburg jo womało wesrjejź tśirožka městow Lipsk-Kamjenica-Gera. Město lažy 28 km na dłujki zajtšo wót Gera, 39 km na pódpołdnjo wót Lipska, 38 km na dłujki wjacor wót Kamjenicy a 31 km na pódpołnoc wót Šwikawy. Wóno bu na górkaty górkatej stronje natwarjone, kótaraž nejdłymšy dypk pśi Zschernitzsch z 162 m a njewušy pśi Mockzig z 261 m nad NN. lažytej. Strona słuša k slědnym wuběžkam pśedkraja Rudnych górow, kótarež se na pódpołnoc wót města w Lipskowem nižynowem zalewje dokóńcyje.
Měsćańske źěle[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
Noty[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
- ↑ Słowo "Altenburg", w nimsko-dolnoserbskem słowniku w interneśe
- ↑ Jurij Kral: Serbsko-němski słownik, ISBN 3-7420-1313-5, na boku 557


text:
Rańše powěsće: wutoru, 06.02.2018
Hauptinhalt
Pytaja najrjeńše jutrowne jejka
Spěchowanski kruh za serbsku ludowu kulturu namołwja zaso do wubědźowanja wo najrjeńše serbske jutrowne jejko. Kaž towarstwo zdźěli, je to lětsa 65. tajke wubědźowanje. Hač do pjatka přichodneho tydźenja móža lajscy wuměłcy swoje kolekcije jejkow w Budyskim Serbskim domje abo w regionalnych běrowach Domowiny a Załožby za serbski lud wotedać. Dobyćerjow mytuja na Wikach serbskich jutrownych jejkow, kotrež su na poslednim februarskim kóncu tydźenja.
Muzejownicy wuměnjeja nazhonjenja
Dźensa zahaji so w Budyšinje třidnjowska konferenca słowjanskich muzejow, towarstwow a organizacijow, kotrež so ze stawiznami Słowjanow w Němskej zaběraja. Hosćićel je spěchowanske towarstwo Serbskeho muzeja. Přizjewjene je 45 zajimcow z 25 wšelakich zarjadnišćow Němskeje. Na programje steja wědomostne přednoški a wuměna nazhonjenjow runje tak kaž móžne přichodne zhromadne dźěło wšelakich muzejow.
Dalši kurs serbšćiny za staršich
Wčera je so w Serbskej zakładnej šuli Budyšin natwarjacy WITAJ-kurs serbšćiny za 15 wobdźělnikow započał. Běchu do toho zakładny kurs wopytali a chcedźa so dale wukmanjeć. Su to přewažnje starši abo wowki a dźědojo, kotrychž dźěći a wnučki chodźa do serbskeje šule abo pěstowarnje. Chcedźa serbsce nawuknyć, zo bychu jim pomhali a ze sympatije za serbšćinu. Rěčny centrum Witaj zarjaduje kursy hižo wjacore lěta, zajim za nje stupa. Tež w Pančicach-Kukowje tuchwilu tajki kurs běži.
Rědkeho hupaka lěpje škitać
W Hućinje je wčera projekt za škit hupaka (němsce Wiedehopf) w Biosferowym rezerwaće UNESCO startował. Hupak ze swojej wulkej pjerjowej hawbu je w lěću pola nas, tu młodźata wulehnje a za čas zymy leći do Afriki. Mjeztym je jara rědki a wohroženy. Wčera su młodźi rangerojo a přirodowa straža zhromadnje ze sobudźěłaćerjemi přirodoškitneje stacije hnězdźenske prózdnjeńcy přihotowali a kerki wurězali. Trěbny material bě dariła wulka zawěsćernja.
Hamor inwestuje do wěstoty při jězoru
Gmejna Hamor chce připrawy, kotrež łamaja žołmy při přibrjohu Bjerwałdskeho jězora pola Hamora, Klětnoho a Delnjeho Wujězda, dołhodobnje za lěpši škit před wichorom přetwarić. Jako prěni krok ma so připrawa w Klětnjanskim přistawje reparować, kotraž bu přez wichor "Herwart" w oktobrje wobškodźena. Nadawk za 22.000 eurow je wčera na posedźenju gmejnskeje rady Hamor firma z Mecklenbursko-Předpomorskeje dóstała. K spočatkej wodosportoweje sezony 1. apryla chcedźa hotowi być.
Bilanca delanskich wobornikow
Dobrowólne wohnjowe wobory gmejny Ralbicy-Róžant su loni 14 zasadźenjow měli. Jónu dyrbjachu lěsny woheń hašeć, šěsć króć škody wichora wotstronić a jónu buchu k wobchadnemu njezbožu wołani. To bilancuja wobornicy w aktualnej gmejnskej nowinje. Gmejna ma pjeć woborow, a za tute přizjewja za lětsa změnu. Kaž je gmejnska rada wobzamknyła, nima hadźicowy wóz za hašenje w přichodźe hižo w Róžeńće stać, ale w Konjecach-Šunowje. Přičina je, zo maja tam wodnjo dosć wobornikow.


text:
Spočatki serbskeje wubranki
Wubranych koparjow k sylnemu mustwu forměrować – z tutej myslu zaběrachu so w serbskej Łužicy hižo tehdom, jako so koparske towarstwa w třicetych lětach 20. lětstotka załožowachu. Hižo 1933 wotmě so we Worklecach hra mjez A- a B-wubranku, kiž so ze 4:5 skónči. Po II. swětowej wójnje dóńdźe 1956 k třom přećelskim hram „wubrankow“, při čimž mustwo hrajerjow SZ Hórki, Traktora Ralbicy a Traktora Pančicy-Chrósćicy składnostnje serbskeho festiwala přećiwo delnjoserbskej wubrance z Choćebuza na Młynkec łuce w Budyšinje 3:2 doby. 1965/66 slědowachu štyri dalše hry, mjez druhim tež dwě přećiwo čěskim přećelam TJ Spálené Poříčí. W slědowacych 20 lětach pak hižo nichtó wo zestajenju koparskeho mustwa „serbskeje wubranki“ njerěčeše. Hakle w meji 1986 organizowaše tehdyši trenar a pozdźiši wjednik koparskeho wotrjada SZ Chrósćicy Jan Macka wubranku, kotraž přećiwo amtěrowacemu wokrjesnemu mištrej Traktorej Halštrow 5:1 doby a kiž w awgusće samsnoho lěta na poswjećenju Chróšćanskeho trawnika přećiwo SB Ramnow (wobwodna klasa) kedźbyhódne 3:3 docpě. Tute aktiwity běchu pak stajnje swójske iniciatiwy, za kotrež dyrbjachu so kóšty ze swójskeje kapsy zwjesć.
Po politiskim přewróće bě so aktiwist sporta Jan Macka hišće raz wo to prócował, serbsku wubranku zestajeć, a to wuspěšnje. W juniju 1995 so poradźi, najsylnišich hrajerow sportowych towarstwow w Serbach do mustwa zjednoćić. W testowanskej hrě přećiwo Motorej Wulka Dubrawa, kotryž tehdy we wobwodnej klasy hraješe, dobychu Serbja suwerenje 5:1. Dnja 24.06.1995 dobychu najlěpši koparjo serbskich towarstwow nad čěskim mustwom Sokol Ovčary – teamom wobwodneje ligi – w oficialnej hrě w Chrósćicach 5:2. Tutón datum wobhladuje iniciator Jan Macka jako poprawny datum załoženja serbskeje wubranki „noweho časa“, wšako nětko tež Domowina - Zwjazk Łužiskich Serbow z.t. na přikład oficialnje jerseye a pjenježne srědki za přewjedźenje hrow wubranki poskići. Z toho časa wotměwachu so přećelske hry serbskeje wubranki prawidłownje. Hraješe so přewažnje w Chrósćicach a Njebjelčicach. Hry přećiwo dalšim mustwam z wukraja so přidružichu, kaž na přikład z 3. ligi mustwa z Hlučína (Čěska), Namysłowa (Pólska) a Ladanybene (Madźarska). FSV Budissa Budyšin bě wot 1999 sem prawidłownje jónu wob lěto z přećiwnikom w beneficnych hrach w Chrósćicach. Tole běchu předewšěm iniciatiwy Serbskeho Sokoła a Towarstwa Cyrila a Metoda, kiž stej tež z čłonom třěšneho zwjazka Domowiny.
Přihot a přewjedźenje I. EUROPEADY w Šwicarskej 2008 bě za serbsku koparsku wubranku wulka hrajerska motiwacija a spožči jej nowy image jako pósłanc Łužiskich Serbow. Bě jej wulka česć, jako hosćićelske mustwo zhromadnje z Domowinu - Zwjazkom Łužiskich Serbow z.t. a FUEN, Federalistiskej uniju europskich narodnych skupin, 19 mustow z cyłeje Europy dnja 16.6.2012 we Łužicy powitać.
Hornjoserbska wubranka přećiwo wubrance Traktora wobwoda Choćebuz na Zjězdźe Serbow 1956 w Budyšinje - Młynkec łuka (kónčny rezultat 3 : 1)
stejo wot prawa w běłych cholowach spóznajemy: Pawoła Čóšku, Jurja Nowaka, Franca Lejnarta, wrotarja Feliksa Pjetaša, Mikławša Krawca, Feliksa Statnika (schileny), Reinharda Kawša a Pawoł Nowak (na wobrazu njejsu widźeć: Pawoł Šołta, Jan Dórnik, Lejnik a Narćik)
Serbska wubranka 1965 pola TJ Spalene Pořiči (kónčny rezultat 3 : 3)
st. z lěwa: Jurij Bjenš, Pětr Neter, Jan Domaška (wšitcy Traktor Ralbicy), Rudi Rjenč (Traktor Pančicy - Chrósćicy), Ludger Wilsmann, Norbert Rewjerk, Alojs Šwon (wšitcy SJ Hórki)
kl. z lěwa: Pawoł Čóška, Feliks Šołta, wrotar Jan Hrjehor (wšitcy Tr. Ralbicy), wrotar Jurij Cyž (Tr. Pančicy - Chrósćicy), Józef Šwon, Jurij Kocor (wobaj SJ Hórki)
Wubranka serbskich koparskich mustwow Kamjenskeje 1. wokrjesneje klasy - SJ Ramnow (kónčny rezultat 3 : 3), dnja 14.08.1986 w Chrósćicach składnostnje přepodaća noweho sportnišća
st. wot lěwa, trenar Jan Macka, Michał Měrćink, Olaf Thiele, Křesćan Jakubaš, Bjarnat Šibšik, Joachim Hojer, Jan Mark, Rajner Hejduška, Andreas Kral, co - trenar Stefan Rjeda
kl. wot lěwa, Pětr Bejmak, Gerat Hrjehor, Měrćin Pjetaš, wrotar Křesćan Cyž, wrotar Józef Woko, Pětr Brankačk, Křesćan Korjenk a Herbert Wagner
Große Prämiere am 24. 06. 1995 zum I. Folklorefestival " Łužica " in Crostwitz gegen die Bezirksligamannschaft von Sokol Ovčary aus der Tschechischen Republik, Endresultat 5 : 2
von rechts: Sportlicher Leiter Johannes Matzke, Übungsleiter Alfons Matka, Michael Werner, Bernhard Schiebschick, Roman Koreng, Klemens Betka, Andreas Rachel, Michael Scholze, Michael Domsch, Heiko Sende, Roman Nawka
kniend von rechts: Alfons Mechela, Frank Rietschel, Enrico Schneider, Uwe Matzke, Thaddäus Ziesch, Marko Ziesch, verdeckt vom Linienrichter Andreas Krautschick, Peter Böhmak


text:
Dziynkuja piyknie. Zapraszōm zaś. „Ślōnski Fusbal” wraco za tydziyń, a nastympny „Szpil miesiōnca” już w kwiytniu.
Górnik mioł dzisio pora dobrych mōmyntōw, ale ewidyntnie wiyncyj do godki miała Legia. Trza liczyć na punkty kaj indzij…
Górnik szczylo latoś piyrszo brama, ale to dzisio za mało choby na 1 punkt. W 2016 roku statystyki niy wyglōndajōm nojlepij: 5 szpilōw, 4 porażki.
90 + 3 min. – To by było na tela.
90 + 1 min. – Złazi Kucharczyk, a tryner dowo szansa Aleksandrowowi… Szansa na podeptani po trowie bez pora sekund.
90 min. – Torman Legii tera musioł se chwila poczekac aż ruszy do niego, kieryś z Grubiorzy
89 min. – Szlag Masłowskigo. Wiela niy brakło
88 min. – Jeszcze roz z roga Kucharczyk. Cyntra… i nazod bal pod rogowo fanka.
87 min. – Już chyba wszyjscy radzi poszliby pod prysznic.
86 min. – Zmiana u gospodorzy. Po boisku już loce Masłowski.
84 min. – Legia już niy piluje z grōm. Fest pomału chodzōm po bale, kej zaczynajōm z ausu.
83 min. – Za niyskoro Górnik ciepnōł sie do przodku…
82 min. – Atakuje Górnik. Nastympny rōg.
81 min. – Groźno cyntra Madeja. próbowoł wrazić tam gowa Steblecki.
80 min. – Jes kōntra. Piynciu Grubiorzy z przodku… Bydzie yno rōg.
79 min. – Faulowany Jędrzejczyk. Zaś szansa do gospodorzy.
78 min. – Zmiana u Grubiorzy. Kurzawa za Kwieka.
Prostopadły bal do Prijovicia i idealne wykōńczyni po długim rogu. To już chyba po ptokach…
76 min. – Posprzōntane. 3:1!
74 min. – Jedyn, drugi a trzeci! Szlag za szlagiym. Dramatycznie brōniōł sie tera Górnik. Przody podwójno obrōna Janukiewicza, niyskorzij z linii bal wybijo Przybylski.
73 min. – Kwiek próbowoł szlagu z daleka, ale trefioł gynał w pukel Kucharczyka.
71 min. – Górnik sztyjc niy decyduje sie coby ciepnōnć wiynksze siyły do przodku.
69 min. – W kōńcu kōntra Górnika. Strata, ale zaro zaś Górnik pod bramōm Legii. W szesnostce obalōny napastnik, ale syndzia koże grać dalij.
68 min. – Danch zaś czyści w obrōnie.
66 min. – Po stracie bramy z boiska śloz Mariusz Magiera. Za niego włazi Kallaste.
65 min. – Górnik bydzie mioł biyda sie spamiyntać. tym bardzij, że bal sztyjc kulo sie po ich połowie
Po cyntrze Kucharczyka Jędrzejczyk uwalnio sie od krycio i szczylo kepkōm.
63 min. – 2:1! Jędrzejczyk kōńczy akcjo z bliska
62 min. – Legia moge dzisio ćwiczyć rozmańte rozwiōnzania gry z roga boiska.
61 min. – Miszōng pod bramōm Górnika. Nikoliciowi niy udało sie klupnōnć.
60 min. – Górnik zaś na wyjazd. Ni ma tera kōmu przitrzimać bal z przodku.
59 min. – Górnik przejmuje bal, ale yno na chwila. Bal zagrany do przodku przez Widanowa leci w pierōny…
58 min. – Z kożdym faulym robi sie bardzij nerwowo na boisku.
57 min. – Kucharczyk dostowo żōłto kartka po tym jak przi próbie dobitki kopnōł nogōm w gowa obrōńcy. Szpetne to było, forgot!
56 min. – Haja na boisku po piyknej akcji Legii!
55 min. – Jodłowiec! Piyknie zwyrtnōł sie z balym tak, że Magiera, kiero go wachowoł, niy wiedzioł kaj je. Szlag i zaś rōg.
53 min. – Déjà vu z piyrszej połowy. Górnik zaś brōni sie głymboko cofniynty cołko drużynōm.
52 min. – „Cyntro-szlag” po kierym piōnstkuje torman.
51 min. – Z roga Legia i zaro faul. Bydzie nastympno szansa na cyntra do gospodorzy.
50 min. – Łokciym piźniynty kieryś z Grubiorzy. Faul bez godki!
49 min. – Długim wykopym z piōntego metra wkludzo bal do gry Janukiewicz
48 min. – Steblecki zaś aktywny. Przody poszoł na presa i wywalczōł aus. Hneda szczyloł, ale pora metrōw wele słupka.
47 min. – Szlag Nikolicia. Musioł wysztrekować sie Janukiewicz.
46 min. – Mita i lecymy z tym światym. Zaczyno Legia.
Nazod na murawie bydymy za pora minut. Bydźcie samek!
Szkoda jak pierōn. Brama do szatni to nic przijymnego. Trza bydzie zaś sie spamiyntać.
Tym razym krōtko rozegrali rōg i to dało efekt. Hlousek wrażo bal do neca gowōm.
45 +1 min – Brama! do Legii. 1:1!
45 min. – Słupek-lata-torman! Sie popochało. Tera Górnika ratuje cufal!
45 min. – Kiery to już rōg Legii…
44 min. – Dobro cyntra Kucharczyka efejym. Obrōna Górnika jednak zaś to posprzōntała.
43 min. – Darymny futer. Zaś nic z tego niy bydzie
42 min. – Syndzia tera sie trocha sfifroł. Legia dostowo w geszynku nastympny rōg
40 min. – Z roga Legia sztyjc niy poradzi złōnaczyć tak rychtyk żodnego zagrożynio.
40 min. – Danch wybijo bal na rōg
Piyknie wkryncił w zol obrōńcy Kante, po czym zaro wystawiōł Stebleckimu „patelnia”. Pewne wykōńczyni! Górnik wygrywo w Warszawie!
38 min. – Brama! Steblecki! 0:1!
36 min. – Zdo sie, że po piyrszych minutach ewidyntnej przewogi Legii szpil sie wyrownoł, przinajmij jak godōmy o akcjach podbramkowych, bo przi balu sztyjc dłuzyj Legia.
35 min. – Odpedzieć z dystansu próbowoł Nikolić. Wysoko nad bramōm.
34 min. – Co za szlag Stebleckigo. To miało wlyź! Lata!
32 min. – Zaś obcis Madej tym razym fizycznie. Szpetnie kopniynty w muskla przez Jędrzejczyka
31 min – Syndziowie zrobiyli se krōtki klachy po kierych żōłto kartka obejrzoł Madej. Ciynżko pedzieć za co.
30 min. – Zaś na zolu Grubiorz. Mōndrze doł sie obalić Magiera.
29 min. – Bal już wykopany na połowa Legii. lider zaś bydzie wykludzoł atak.
28 min. – Wolny do gospodorzy blisko szesnostki… Cyntra wybito na rōg.
27 min. – Groźno cyntra Legii. Żodyn tego niy przeciōn…
26 min. – Podani z ausu do tormana. Yno po pierōna??? Zpresowany Janukiewicz wybijo za liniia boczno
25 min. – Faul. Górnik zaczyno ze swojij połowy.
24 min. – Kwiek szczylo abo cyntruje…? Bal w trybunach.
23 min. – Ała! Magiera z wolnego wycylowoł gynał w mur.
22 min. – Szpetny faul Rzeźniczaka.
22 min. – W kōńcu Górnik ciekawie pogrywo przed szesnostkiym Legii.
21 min. – Niy wykorzystano szansa z roga wartko rozfechtowała kōntra Górnika. Obrōna Legii jednak czujno.
20 min. – Groźnie. Rykoszet po zagraniu Nikolicia. Bydzie rōg.
18 min. – Zaś próba cyntry i szlagu głowōm. Próbowoł Prijović. Legia na szczynści ni mo nasztelowanych cylownikōw.
17 min. – Na razie dobrze poukłodani w obrōnie Grubiorze
16 min. – Zaś Górnik próbuje fechtnōnć swōj napad długim balym. tym razym niy wyszło.
15 min. – W kōńcu Górnik z przōdku. Dobro akcjo skōńczōno szlagiym Stebleckigo… Wele słupka
14 min. – Legia z ausu. Kucharczyk wyciepuje fōrt w szesnostka. Była próba szlagu kepkōm. Na szczynści „kole a wele”
13 min. – Tera Legia przihamowała i tyż pōmału rozgrywo bal, ale nawet w tym widać róznica. Legia stoi wysoko obrōnōm
11 min. – Górnik rozgrywo bal w obrōnie, ale już samek wyłażōm na presa Warszawioki. Wyjazd do przodku.
10 min. – Zaś Legia pod bramōm gości. Niybezpieczny szlag Dudy odbijo Janukiewicz.
9 min. – Kucharczyk za fest wypuściōł se bal. Górnik zacznie od bramy.
8 min. – Wartko akcjo Legii. Nikolić kōńczył kepkōm. Majtnōł sie.
7 min. – Piykny bal do Jose Kante, ale zarozki przi nim 3 chopōw. Sōm wszyjskich niy ofōmluje.
5 min. – Niy bydzie dzisio leko. Górnik zawarty na trzidziestym metrze od swojij bramki.
4 min. – Na razie wiyncyj przi balu gospodorze. Przed chwilōm próbowali prostopadłym balym przeniyś akcjo w szesnostek Górnika, ale żodyn do tego niy dolecioł.
3 min – Legia wykludzo atak pozycyjny
1 min. – Zaczynajōm Grubiorze, kierzi dzisio tyrajōm w czornych koszulkach. Legia na bioło.
Fusbaliści już na boisku.
Znōmy historio. Legia z Górnikiym dycki majōm se coś do udowodniynio. Do tego trza dociepać aktualny kōntekst. Górnik latoś jeszcze niy wygroł, a pora dni tymu wyciepoł trynera. Zafyrlało sie w składzie. Legia mono i w lidze kludzi, ale dopiyro co dostała wklupane z Niecieczōm. Ci i ci muszōm se poprawić humory.
10 minut do rozpoczyncio szpilu… Trza ofyn pedzieć, że prognozy do Grubiorzy na dzisio sōm darymne. Statystyki godajōm same za sia. Legia na placu piyrszym, Górnik na ostatnim. Ale fusbal to niy prognoza pogody, zresztōm nawet Jarek Kret nikiedy sie pomyli…
Legia vs Górnik – juz hneda zaczynōmy. Za wczasu obadejcie składy…
Legia: 1. Arkadiusz Malarz – 5. Artur Jędrzejczyk, 4. Igor Lewczuk, 25. Jakub Rzeźniczak, 14. Adam Hlousek – 7. Ariel Borysiuk, 3. Tomasz Jodłowiec – 8. Ondrej Duda, 99. Aleksandar Prijović, 18. Michał Kucharczyk – 11. Nemanja Nikolić.
Rezerwa: 29. Jakub Szumski, 28. Łukasz Broź, 17. Tomasz Brzyski, 23. Stojan Vranjes, 16. Michał Masłowski, 77. Mihail Aleksandrov, 2. Michał Pazdan.
Tryner: Stanisław Czerczesow.
Górnik: 84. Radosław Janukiewicz – 31. Pavel Vidanov, 2. Bartosz Kopacz, 26. Adam Danch, 21. Mariusz Magiera – 11. Roman Gergel, 19. Mariusz Przybylski, 9. Aleksander Kwiek, 18. Łukasz Madej, 71. Sebastian Steblecki – 29. Jose Kante.
Rezerwa: 33. Sebastian Przyrowski, 5. Oleksandr Shevelyukhin, 7. Rafał Kurzawa, 14. Armin Cerimagić, 15. Ken Kallaste, 22. Szymon Matuszek, 23. Szymon Skrzypczak.
Tryner: Jan Żurek.


text:
Dźeń w Biosferowym rezerwaće…
Rano słyšiće lět kołpow a wołanje lećacych husow. Z kolesom jědźće přez dubowe aleje nimo chróskotaceje rohodźe a błyšcacych hatow. Wobkedźbujće kosćołamaka, kak w přeco wyšich kruhach leći. Po pěskowych pućach a přez wonjace chójnowe lěsy. Wotkryjće dwurěčnosć na wjesnych a nadróžnych taflach. Přihladajće hatarjej při dźěle. Dajće sej čerstwu rybu słodźeć. Namakajće při puću małe hrody. Wječor słuchajće na ruće jelenja a pozdźišo na trubjenje žorawow.
Husy (Foto: Axel Gebauer)
Hornjołužiska hola a hatowa krajina je w kóždym počasu bohata na zaćišćach. Čitajće na přichodnych stronach wjace wo nastaću a kajkosćach tuteje jónkróćneje krajiny. Charakteristiske žiwjenske rumy a wubrane družiny zwěrjatow a rostlinow předstajimy Wam w krótkich portrejach.
krajina
přiroda


text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
czas
jest
ciebie
dzień
zawsze
wszystko
świecie
życia
świat
wiele
siebie
się
oczy
inie
razem
będzie
serce
serca
słowa
domu
Tobie
urodziny
miłości
marzenia
świata
lat
miłość
głowie
Rymy do modrym
Barrym, Batorym, Berrym, Bestrym, Bezprym, burym, Burym, bystrym, Cezarym, chorym, chrobrym, Chrobrym, chytrym, Connerym, cyrym, diatrym, dobrym, Ferrym, Fleurym, Garym, Gerrym, Gregorym, Guitrym, Harrym, Henrym, Hilarym, Hillarym, Ivorym, izokrym, Januarym, Jarrym, jarym, Jerrym, karym, Krym, Ksawerym, którym, Larrym, Lowrym, Makarym, mądrym, Mercurym, Merkurym, mikrym, modrym, mokrym, monorym, nieburym, niejarym, niekarym, Onufrym, ostrym, Pearym, Perrym, ponurym, prym, przykrym, pstrym, Purym, rym, skorym, sporym, starym, Starym, szarym, Szarym, szczerym, Terrym, Thierrym, trym, Walerym, Wicharym, wikarym, wtórym, Xawerym
Barrym Batorym Berrym Bestrym Bezprym burym Burym bystrym Cezarym chorym chrobrym Chrobrym chytrym Connerym cyrym diatrym dobrym Ferrym Fleurym Garym Gerrym Gregorym Guitrym Harrym Henrym Hilarym Hillarym Ivorym izokrym Januarym Jarrym jarym Jerrym karym Krym Ksawerym którym Larrym
Lowrym Makarym mądrym Mercurym Merkurym mikrym modrym mokrym monorym nieburym niejarym niekarym Onufrym ostrym Pearym Perrym ponurym prym przykrym pstrym Purym rym skorym sporym starym Starym szarym Szarym szczerym Terrym Thierrym trym Walerym Wicharym wikarym wtórym Xawerym
Barrym, Batorym, Berrym, Bestrym, Bezprym, burym, Burym, bystrym, Cezarym, chorym, chrobrym, Chrobrym, chytrym, Connerym, cyrym, diatrym, dobrym, Ferrym, Fleurym, Garym, Gerrym, Gregorym, Guitrym, Harrym, Henrym, Hilarym, Hillarym, Ivorym, izokrym, Januarym, Jarrym, jarym, Jerrym, karym, Krym, Ksawerym, którym, Larrym, Lowrym, Makarym, mądrym, Mercurym, Merkurym, mikrym, modrym, mokrym, monorym, nieburym, niejarym, niekarym, Onufrym, ostrym, Pearym, Perrym, ponurym, prym, przykrym, pstrym, Purym, rym, skorym, sporym, starym, Starym, szarym, Szarym, szczerym, Terrym, Thierrym, trym, Walerym, Wicharym, wikarym, wtórym, Xawerym


text:
Bydziesz, chopie, miyszkoł we metropolii! – ryczōm jedne – Ino niy godej, coś niy ma tymu rod? Hameryka, poradzisz to spokopić?! Blank choby Nowy Jork! Decymberpalast to bydzie terozki Empire State Building, we Chorzowie bydzie Central Park a na Warszawskij Wall Street!
Mie Nowy Jork niy ma dziwny. Jo za bajtla miyszkoł na „Manhattanie” (Osiedle Odrodzenio we Piotrowicach). Rajzowoł żech tych na teryny, na kere godali „Bronx” i rozumia po jakiymu tak godali. Beztōż wiym, co niy ma cweku sie hajcować. Ja, je to szansa, coby cosik dobrego zrobić we GOP-ie. Ino eli nasze „gospodorze” bydōm mieć tako chynć, kej wiynkszość z nich ino cichtuje, coby pitnōnć do Sejmu we Warszawie?
- To je koniyc! – wajajōm inksze Ślōnzoki – Bydymy w jednyj i tyj samyj metropolii z tymi pierōńskimi gorolami z Altrajchu! Terozki już żodyn niy poradzi pedzieć kaj je richtiś Ślōnsk, a kaj Polska! Mogymy dać sie pokōj z cōłkōm naszōm tożsamościōm!
A jo sie niy boja. Toć, wiym jak ciyżko je ze tożsamościōm w takich miszungach, choby te nasze wojewōdztwo. Cōłkie lata tuplikuja bajtlōm we szkołach, kere miasta sōm we wojewōdztwie ślōnskim, ale niy na Ślōnsku, a kere sōm na Ślōnsku, a niy ma ich we naszym wojewōdztwie. Bajtle suchajōm, suchajōm, aże yntliś zawdy keryś sie ôpowoży pedzieć swoja opinio: „Dyć to je blank pogupiałe”. A jo ino moga uznać, co mo recht. A fto poradzi narichtować ańfachowy wojewōdzki konkurs edukacji regionalnyj, w kerym sztartnōm bajtle z Bytomio, Sosnowca i Żywca? Pytejcie sie ich ô historia ich ziymi, kej kożdo mo inkszo!
Jednako ciynżko bydzie ze tożsamościōm w metropolii ślōnsko-zagłymbiowskij. Ino jo niy skuli tego tak naprowdy sie starōm. Boja sie, że bydzie tak samo jak we tym naszym wojewōdztwie ślōnsko-małopolskim (kere mianuje sie „ślōnskim”). Coby pedzieć to ofyn: boja sie, że psinco z tego wszyskigo bydzie.
W roku dwa tysiōnce sztyrnostym Sejmik Ślōnski uznoł, że mo intyncjo wspiyranio „gwar regionalnych” (pamiyntōmy, co polityk polski lynko sie pedzieć: „ślōnsko godka”, tak jak diobōł lynko sie wody świynconyj) i bydōm richtować szpecjalny program. Rod kupia dobro gorzołka tymu, fto mi terozki pokoże tyn program i inicjatywy, kere sfinansowoł. Tak naprowdy to zowdy my wiedzieli, że psinco bydzie zrobione w tym tymacie. I je ganc egal, eli mōmy jedne wojewōdztwo z Opolym abo Wrocławiym, eli ze Altrajchym i Żywcokami. Sto razy bych woloł, coby nowo Metropolia dowała pozōr na tożsamość i ślōnsko i małopolsko, niż coby echt ślōnskie miasta miały durś udować, co tak naprowdy niy werci sie ani ô tym godać.
Niydowno słyszoł żech prezydynta Katowic godać, co bajtle potrzebujōm edukacji regionalnyj. - Toć! - idzie pedzieć - Ino po jakiymu tak niyskoro? Nale lepij niyskoro, jak wcale. Możno prezydynt już godo ô wszyskich szkołach metropolitalnych, w kerych bajtle bydōm poznować historia i Ślōnska i Zagłymbio? Dziynki tymu bydōm przinojnmnij wiedzieć po jakiymu sōm my inksze. Ino jo sie boja, co prezydynt zaś ino wyraził swoja intyncjo i yntliś ku niczymu niy przidzie. I że gibcij Spodek pomiynio sie we Statua Wolności, jak nasze polityki spokopiōm po jakiymu werci sie inwestować we ślōnsko tożsamość.
Marcin Melon jest autorem kryminałów o Komisorzu Hanusiku, dwukrotnym zwycięzcą konkursu „Jednoaktówka po śląsku”
To skrajnie nieodpowiedzialne! Kierowcy jechali pod prąd korytarzem życia
Deszcz, burze i grad. IMGW ostrzega
Już jest! Znamy tegoroczny hit Męskiego Grania!
Wielkie święto literatury! Tokarczuk z Bookerem
Kładka, która wywołała wiele emocji już działa. Ale to nie koniec zmian
Więcej na temat#metropolia #marcin melon #metropolia silesia #Marcin Melon o metropolii #powstanie metropolii #Co nam da metropolia sląska?
"Metropolia to nowa droga dla tej ziemi"Prezydent Andrzej Duda podpisał we wtorek w Katowicach ustawę o związku metropolitalnym dla woj. śląskiego
Metro na Śląsku? Jest koncepcja, budowa potrwa 4,5 rokuNiemożliwe? A jednak. Chorzowskie zakłady produkcyjne już jutro pokażą plan na metro dla Śląska!
Która ekipa pierwsza dotrze do katowickiego MCK?Czeka nas niezwykły wyścig podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego.
Karolczak: "Metropolia może być Doliną Krzemową dla dronów"Metropolia wkrótce może stać się centrum rozwoju technologii zautomatyzowanych lotów bezzałogowych.
Zablokowana droga nie przeszkodziła kierowcom stojącym w korku - postanowili z utrudnieniami poradzić sobie na swój sposób.
Przed nami dość kapryśna pogoda!
Już 14 lipca wystartuje dziewiąta trasa koncertowa Męskie Granie, w ramach której wystąpi najlepsza muzyczna reprezentacja w kraju!
To jedna z najbardziej prestiżowych literackich nagród na świecie.
Trwają prace przy sosnowieckim Bulwarze Czarnej Przemszy.
Pierwsze i drugie miejsce. To sukcesy, które studenci przywieźli z toru w Irlandii Północnej.
To już pewne. Koci Zaułek zniknie z mapy Katowic. Co z czworonogami?
Kukiz w Siemianowicach: "Ten ustrój to jest gwałt na narodzie"
Pacjenci onkologii w Ochojcu zszokowani. Zamykają oddział?
Zapomniałeś podać PESEL? Twoja firma może mieć problemy
Durczok: Oszczercy z WPROST przegrali. Ale jeszcze skowyczą, piszczą i kąsają


text:
Jan Ast
Jan Ast (němsce Johann Ast; * 1. junija 1655 we Wojerecach, † 3. meje 1733 w Budyšinje) bě serbski ewangelski farar a přełožowar.
Wón wopytowaše wot 1670 do 1679 Budyski gymnazij a studowaše wot 1679 w Lipsku ewangelsku teologiju. Po zakónčenju studija skutkowaše wot 1686 do 1690 jako farar w Husce a wot 1690 hač do swojeje smjerće při Michałskej cyrkwi w Budyšinje.
Ast płaći jako wuběrny prědar a dobry přełožowar kěrlušow. W lěće 1701 je prěnje serbsko-ewangelske spěwarske sobu zestajał a wudał.
Žórło[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Arnošt Simon: Ast, Jan. W: Jan Šołta, Pětr Kunze, Franc Šěn (wud.): Nowy biografiski słownik k stawiznam a kulturje Serbow. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1984, str. 35


text:
Artyści
Magdalena Abakanowicz Zofia Artymowska Stanisław Baj Tadeusz Brzozowski Rafał Bujnowski Jan Dobkowski Tadeusz Dominik Edward Dwurnik Andrzej Fogtt Jerzy Grabowski Jerzy Grochocki Władysław Hasior Kōji Kamoji Tadeusz Kantor Michael Kessler Bronisław Kierzkowski Bogdan Korczowski Małgorzata Kosiec Janina Kraupe Świderska Andrzej Kreutz – Majewski Jan Lebenstein Alfred Lenica Zbigniew Libera Marcin Maciejowski Jarosław Madejski Eugeniusz Markowski Jadwiga Maziarska Igor Mitoraj Roman Modzelewski Jarosław Modzelewski Rafał Olbiński Urszula Plewka – Schmidt Zbigniew Rogalski Franciszek Starowieyski Władysław Strzemiński Paweł Szanajca Anna Szprynger Grzegorz Sztwiertnia Leon Tarasewicz Jan Tarasin Jerzy Tchórzewski Janina Reichert Toth Victor Vasarely Marek Wagner Wiesław Wałkuski Zawa & Worpus Jan Ziemski Jakub Julian Ziółkowski


text:
Adik łod czech dni łaził wkurwiony. Cołke łosiedle stowało przed nim na
baczność. Godali, że nerwowy sie zrobioł skuli tego, że podobno wrzod mu na
rzici wyloz i niy móg sie porzondnie wysrać. Szterowoł wszyskich i to fest. Niy
dało sie z nim wyczymać. Do kożdego skokoł, kożdymu chcioł ciulać. Złaziły
mu z drogi nawet nojwynksze agary. Mało tego, na blokach godali, że za bele
macha można boło łod niego nachytać. Łon som zaś, tysz szukoł zaczepki, tako
mioł frechowno launa.
Ale przyszła kryska na matyska i entlisch trefił na Bartosza. Pohajali sie przi ławce na szpilplacu. Jedyn drugiymu nazdoł, późnij jedyn drugego chycił za fraki i szlegerej gotowy. Bartosz, kery dupny niy boł, ale za to bitny, bo wychowoł sie na ulicy i w niyjedynyj ciulanie broł udział, capnoł go za wszosz, ciulnoł presa z kolana w kichol i wydupił na zol. Pozwijoł
sie Adik jak lojfer w antryju i bez pora minut niy umioł sie borok spamiyntać.
Niy przypuszczoł, że chopcy z kerymi loto po placu, ściulajom mu. A jednak.
Na koniec dostoł jesce szlag w ryj na łodbamontniynie łod Pyjtra. I jak
przyłazioł jus do siebie, to zaczon ślimtać, że boł u libsty na szychcie i na klotce
nachytoł łod jakiegoś zowistnygo karlusa, kery do nij sztartowoł. I ło to ta cało
mecyjo – kożdy sie za łeb chycioł. Nawet Bartosz. Dźwigli my Adika z zola i
położyli na ławka.
– I co terozki? – ślimtoł Adik.
– Jak to co? – asił sie Bartosz – chycmy go sam na blokach i ściulomy mu.
Poznosz go?
– Ja. Poznom. Wiym fto to jes i kaj miyszko.
– No i fertich. Zbiyrej sie Adik. A ty mody leć gibko po chopców za drugi
blok, bo cza sie szykować na haja.
Nim pizło pó drugi w połednie, dupili jus w piontka na druge łosiedle, kaj
miyszkała dziołcha łod Adika.
– Ino chopcy, jo by niy chcioł, cobyście jakiś rozpiedol zrobili. Wiycie jak?
Jo mom libsta, jo tam łaża na zolyty.
– Chopie, niy cip! My ino idymy bandonć fto to jes.
Siedli na ławka pod krzokami i filowali. Jedna sztunda, drugo, czecio, ale synek, kery ściuloł Adikowi chyba niy wyłaził z doma. Pozbiyrali sie gibko i
zaczyli dupić nazot do siebie na plac. I jak szli kole blaszoka, Adik łoroz stanoł
jak wryty i pokozoł palcym.
– Badejcie. To łon, tyn co wyłazi z epom.
– Łon ja?
– Ja, łon, na stówa.
Puścili sie za nim. Piyrszy dopod go Bartosz. Chycił rynkom za kragel,
podstawił hoka i wydupił na zol, tak że z epy wysuły sie na asfalt cołkie zakupy.
Sczaskane brauzy i zeltry dzwonyły szkłym pod szczewikami. Kyjza, mlyko,
jajca, fett, margaryna – leżały zmaraszone kole kałuż i gulików.
Wystraszył sie synek trocha i stracioł łorientacja w tym co sie dzieje, bez toż dostoł jesce
piynściom pora razy po mordzie. Reszta niy chciała mu ciulać, bo jakby to
wyglondało – cztyrech na jednygo, to banda łysego. A Adik? Adik łokozoł sie
nojbarzyj mściwy. Bo przeca ło jego dziołcha poszło niy? Wzion do rynki łolyj
z epy, łotwar i wyloł na niygo, późnij wzion margaryna i wysmarowoł mu
wosy. Bronił sie synek z poczontku, ale jak sie kapnoł za co Adik go tak poniżo,
robił wszysko co by ino wartko pitnonć. I entlisch pitnoł.
Adik mioł już świynty spokój na łosiedlu. Czasami ino pokazywali palcym na
niygo jak właził do klatki, ale żodyn mu niy podskoczył. Łona zaś, jego
dziołcha asiła sie na lewo i prawo jaki to Adik chapol, że takij haji narobił skuli nij.


text:
Sama nazwa Wielki Post uż znaczyła, że sie post udziyrżowoł dość ostro, gor w downiejszych czasach. Od Popielca chłopi przestali kurzić fajki abo cygara, co mieli na niedzielym, a odkłodali ich aż do Zmortwychwstanio, kiere bywało uż w Wielkóm Sobotym wieczór albo w Niedzielym Wielkanocnóm.
Gdo mioł moc rod jakisi jodło, to se go też odmówiół na tyn czas. Nikierzy ani nic nie słodziyli. Do gospody też tak moc chłopi nie chodziyli ani karty nie grali.
Jodła też były postne, maściyło se yny masłym. W downiejszych czasach zaś yny lniannym olejym.
Na rano sie jodało nejwiyncy wodym z chlebym – mówiyli też woda na chlyb abo czoskula. To sie wrzóncóm wodóm prziloł nakroty chlyb, przidało sie rozpuszczónego czosku ze solóm, troche pomaściyło, a jak nie było postu, to sie dały i uszkwarzóne szpyrki.
Dość czynsto też bywały wodziónki w poście. To tam rozmajcie warzyli, ale nejwiyncy sie pokroły i powarzyły zimioki, przidała sie do waru cebula, pietruszka i kónsek czosku, potym sie zrobiyło zosmożkym na maśle i wloło do tego, posolyło i dobre.
(Od ostatków do śmiergustu. „Zwrot” 1998 nr 4)
Tagi: czoskula, Wielki Post, wodziónka, WydziobaneKomentarze


text:
Zespół Regionalny Pieśni i Tańca ''Wilamowice''
Zapraszamy na polską stronę zespołu: www.zespol.wilamowice.pl
Bygrisa cy nojy internetzajd fu ynzyrum zespuł.
Zespół Regionalny Pieśni i Tańca "Wilamowice" ej a ewenement y dy wełt, bo ret wymysiöerysiy kultür, śpröcht, trocht ana gywönhajt. Wymysoü ej a śtod, wu hota dy łoüt fu fremda łendyn gymocht. Hoüt nimanda wast siun ny fu wu, kynwer jok denkja do fu Belgia, Holond, Doüćłond oba fu Luxemburg. Zy köma y Wymysoü nöch Tatara, wu hota gybrin di at. Felajcht der prync fum Ojśwynca wułd hon dö mejer łoüt. Hoüt wymysiöeryś kon kuza jok 70 łoüt, ana do s’wyt ny śtarwa, y ynzer zyspuł zyngwer ołdy zyngia, ym wymysiöeryś. Wir łiyn yns wymysiöeryś oü, ana etłikiy persün fu ynzyrum zyspuł kyna siun kuza. Wir zyngia an tonca ołdy łidła an tonca, oder hower nojy łidła an tonca oü, oder jok zyty, wu wün jyśter gyzunga y Wymysoü, ana zyty, wu höt ynzer łiwy patrön froü Jadwiga Bilczewska-Stanecka gyśrejwa. Zy höt gyśrejwa hefa łidła ana tonca. Mejer fu dom kynter łaza ym zajd „łidła an tonca”
Bygrisa cy łaza ynzer zajd


text:
Jak żech we sklepie bez cufal1 trefiōł2 take fajne bajerowske mostrichy3, to mie zarozki4 do gowy przilatywały roztomajte5 pomysły. A że lubia i szinka, i pszyniczne piwo, to recept6 bōł7 prawie fertich8. Szinka wyszła arōmatycznoł, miynkoł i aże sie rozpuszczała we gymbie9 😉 Co potrza? 2 kule miysa ôd szinki 3 łeżki słodkego mostrichu bajerowskigo […]
Miesiąc: Maj 2017
Gruszka na szokoladowyj piance (Gruszka na czekoladowym musie)
Niyrołzki1 niy chce nōm2 sie piyc, a moł3 dō nołs przijś4 bezuch5. Wtedy moge sie Wōm przidać recept6, kery7 w połra8 minut Wōm wyczaruje elegancki deser. Tych, co niy lubiōm szokolady, niy ma za kans9, wiync we gusta gojści10 na zicher11 udo sie Wōm wpasować. Co potrza? połra gruszek 250 g maskarpōne 100 ml śmiytōnki […]
Krewetki ze wyndzōnkōm (Krewetki z wędzonym boczkiem)
Krewetki sie abo lubi, abo ich niy ciyrpi. Całe szczyńście my sie z mojōm1 Kobiytōm2 dobrze dobrali, bo rołz3 za jaki czas lubiymy wmōcić4 połny5 talyrz tych morskich chrobołkōw6 😉 Terozki je tako moda, że sie owoce morza łōnczy ze miysym, a że niftorzi niy umiōm sie wyforsztelować7 jedzynia bez smaku choby8 kōnska9 wyndzōnki10, to […]
Szpajza edberowoł (Pianka truskawkowa)
Na roztomajtych1 fajerach2 połno3 bōło4 zortōw5 szpajzōw, a dlo niyftorych6 trzi nojważniyjsze to: citrōłnowoł7, szokoladowoł i edberowoł, choć je na Ślōnsku kans8 ludzi, kerzi9 na nia by pedzieli10 pozimkowoł abo i ze truskawkami. Mōj jedyn kolega ze szkoły mi padoł11, że kole12 Świbia gołdali13 na nia edberowoł i jakosik tak mie sie te miano14 spodobało, […]
Szałołt ze makrelōm (Sałatka z makrelą)
Pomału1 idzie lato, a ś nim2 i coroz to ciyńsze3 ôblecynia4. Bydzie ciepło- mōm5 nadzieja- i niy bydzie nōm już potrzebnoł ta warstwa fetu6, kero7 my prziszporowali8 bez zima. Ściepujymy9 kilogramy, a nojlepszym do tego pomocnikym sōm roztomajte10 szałołty. Dzisiej11– ze makrelōm. We recepcie12 napisza, co sie znojdzie13 na jednym talyrzu, a ôd Wołs14 zależy, […]


text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
czas
jest
ciebie
dzień
zawsze
wszystko
świecie
życia
świat
wiele
siebie
się
oczy
razem
inie
będzie
serce
serca
słowa
domu
Tobie
urodziny
miłości
marzenia
świata
lat
miłość
głowie
Rymy do szydle
abecadle, barwidle, bedle, bekadle, bidle, bielidle, bydle, cedzidle, chamidle, ciągadle, czytadle, dirndle, Doodle, drucidle, dziwadle, dziwidle, farsidle, fidle, filmidle, furkadle, gardle, gasidle, Gidle, godle, Haendle, handle, Horodle, imadle, jadle, jodle, Kadzidle, kadzidle, karmidle, kierdle, kleidle, klepadle, knedle, kowadle, kropidle, Kudle, kundle, Lendle, liczydle, Lidle, łapadle, łuczydle, mamidle, mazidle, mendle, Mendle, Mężydle, Middle, miodle, moczydle, modle, mokradle, mydle, Mysiadle, niepodle, niepudle, nosidle, obrzydle, osiedle, padle, parzydle, pedle, pierdle, pisadle, piśmidle, podle, poidle, powidle, prawidle, pudle, pukadle, radle, redle, Riedle, rodle, rondle, rudle, rydle, sadle, Sidle, sidle, siodle, skrzydle, snowadle, spoidle, stadle, stawidle, strudle, suwadle, szczudle, szpadle, szpindle, szwindle, szydle, toczydle, trznadle, wahadle, wedle, werndle, wędzidle, wiązadle, więzadle, wodzidle, zajadle, Zajdle, zwijadle, zydle, Zygadle, źródle, żądle, żegadle, żenidle, żółcidle, Żygadle
abecadle barwidle bedle bekadle bidle bielidle bydle cedzidle chamidle ciągadle czytadle dirndle Doodle drucidle dziwadle dziwidle farsidle fidle filmidle furkadle gardle gasidle Gidle godle Haendle handle Horodle imadle jadle jodle Kadzidle kadzidle karmidle kierdle kleidle klepadle knedle kowadle kropidle Kudle kundle Lendle liczydle Lidle łapadle łuczydle mamidle mazidle mendle Mendle Mężydle Middle miodle moczydle modle mokradle mydle Mysiadle niepodle
niepudle nosidle obrzydle osiedle padle parzydle pedle pierdle pisadle piśmidle podle poidle powidle prawidle pudle pukadle radle redle Riedle rodle rondle rudle rydle sadle Sidle sidle siodle skrzydle snowadle spoidle stadle stawidle strudle suwadle szczudle szpadle szpindle szwindle szydle toczydle trznadle wahadle wedle werndle wędzidle wiązadle więzadle wodzidle zajadle Zajdle zwijadle zydle Zygadle źródle żądle żegadle żenidle żółcidle Żygadle
abecadle, barwidle, bedle, bekadle, bidle, bielidle, bydle, cedzidle, chamidle, ciągadle, czytadle, dirndle, Doodle, drucidle, dziwadle, dziwidle, farsidle, fidle, filmidle, furkadle, gardle, gasidle, Gidle, godle, Haendle, handle, Horodle, imadle, jadle, jodle, Kadzidle, kadzidle, karmidle, kierdle, kleidle, klepadle, knedle, kowadle, kropidle, Kudle, kundle, Lendle, liczydle, Lidle, łapadle, łuczydle, mamidle, mazidle, mendle, Mendle, Mężydle, Middle, miodle, moczydle, modle, mokradle, mydle, Mysiadle, niepodle, niepudle, nosidle, obrzydle, osiedle, padle, parzydle, pedle, pierdle, pisadle, piśmidle, podle, poidle, powidle, prawidle, pudle, pukadle, radle, redle, Riedle, rodle, rondle, rudle, rydle, sadle, Sidle, sidle, siodle, skrzydle, snowadle, spoidle, stadle, stawidle, strudle, suwadle, szczudle, szpadle, szpindle, szwindle, szydle, toczydle, trznadle, wahadle, wedle, werndle, wędzidle, wiązadle, więzadle, wodzidle, zajadle, Zajdle, zwijadle, zydle, Zygadle, źródle, żądle, żegadle, żenidle, żółcidle, Żygadle


text:
Předstaj sej, zo njejsu Serbja ženje w stawiznach pod rozdźělnym politiskim režimom (Sakskeje, Braniborskeje atd.) byli, zo njeje w 19. lětstotku k přećiwkej mjez dźěłaćerskim hibanjom a duchownstwom a zo njeje w 16. lětstotku k reformaciji dóšło: Njebychmy Horni a Delni, katolscy, ewangelscy a njewěriwi Serbja byli, ale jeničce křesćanski serbski lud.
Abo pohanski, dokelž hdyž njebychu namócni křesćenjo ze zapada přišli, bychmy dźensa hišće z duchami přirody w přezjednosći žiwi byli. Znaju słowjanskeho přećela, kiž tajkule teoriju zastupuje. So wě, zo wšědny dźeń jenož realna mnohota płaći a nic fiktiwna jednota. Ale wona na to pokazuje, zo su w serbskim třěšnym zwjazku ludźo zjednoćeni, kotrychž rozdźěle njejsu wupłód złeje wole, ale historiskeho dóńta.
Bóh je sej wočiwidnje něšto při tym myslił, zo njejsu jenož wšelake mjeńše abo wjetše ludy nastali, ale tež rozdźěle w ludźe samym. Abo powšitkowne prajene: Jenakowanje njeje ani strategija swjateho ducha ani ewolucije. Serbski swět trjeba wšěch w jich regionalnej a swětonahladnej wšelakorosći. My samo tych integrujemy, kotřiž našu rěč (hižo / hišće) njemóža – lěpje hač na přikład Němcy cuzorěčnych připućowarjow. 🙂
Stari Grjekojo w antice su samo do toho wěrili, zo bě na spočatku čłowjestwa jednota splaha. A potom bu wona tak džělena, zo pyta kóždy druhu połojcu, kotraž je pak pola jednych samsneho, pola druhich druheho splaha. Detaile dyrbiće googlewać, to je mi nětk jowle překomplikowane. 🙂 Fakt pak je: Wobsah načasnych seksualnopolitiskich debatow bě hižo před 2500 lětami napołoženy.
Dźensa swěći wosrjedź ruskeje zymy z kraja Putina prěnja swěčka na adwentnym wěncu. Přihotujemy so na poselstwo Boha, kiž je so w času a z wěčnym efektom z čłowjekom stał. Jězus je potajkim tež Serb a nic jenož katolski. 🙂 Pěstujmy swójski podźěl – tež serbskokatolski – na cyłku, a njech Bóh nam dawa přeco dowěru druhim ludźom, zo so woni wo to swoje runje tak porjadnje staraja.


text:
Powiym Wom, moi roztomili, jak żech sie na muzyka za kawalerskich casow wybiyroł ze mojom lipstom Trudlom, a boło to we karnawale roku pańskigo… niy tego niy powiym, bo sie porachujecie wiela tyz to moga mieć lot a mom ich… no przyńdźmy do sprawy. Tak ongyfer boło to przed mojom żyniackom i bołech wtedy mody i niypiykny jako i dziś, ale to do rzecy niy przinoleży.
Miyszkołech we takym familoku co sie teroz blokym nazywo, co mi sie nic a nic niy podobo, bo bloki mi sie inacy i smutni kojarzom. Ancug wisioł wypucuwany na biglu we śranku, halbki wyglancuwane stoły wele nachtiszla, ślips wisioł na krołnlojchtrze a jo sie goloł na glanc przed trocha świdratym zdrzadełkym. Coby sie wprawić w dobro sztima karnawałowo, toch sie gwizdoł na przemian z mojym cyzym tanzszlagry i łod casu do casu szlukołech sie ze lagerki jasnego piwka. Noroz wtoś zazwonioł do dźwiyrzi.
– Jezderkusie coz robić? Bołech ganc goły, jak to przi golyniu — wiycie?
Myślołech, że to moja Trudla juz przilazła mi noprzeciw. Niywiela ponad to myślący, łotwiyrom dźwiyrze. Żodnego niy ma za niymi. Wystawiom łeb za dźwiyrze, gawca w lewo, w prawo. No żodnego niy widza. Noroz zrobioł sie cug i za dupom zatrzasły mi sie moje dźwiyrze. Jo goły na siyni ino ze brzitwom we ryncysku i z namydlonym pyskym.
– Jeronie, coz teroz robić? We pomiyszkaniu przeca żodnego niy ma.
Dźwiyrzi brzitwom niy łotworza, bo zomek mom stomiloński, futrziny ze mocnego dębu, zowiase żech niydowno przed złodziejami zasztopuwoł driny bolcami. Nic mi do łeba mondrego niy przichodzioło. We tym momyncie słysza, że z dołu wtoś idzie na wiyrch. Gefnołech bez gelynder — to szli betlyjkorze, bo jak roz boł przeca cas kolynduwanio.
– Coz robić? Niy moga dziecyskom tak sie nagi pokozać, bo zgorszynio nasieja na cołko ulica i bydzie łostuda jak diobli.
We tym strachu i sztramongu zazwoniołech do moji somsiadki Kowolicki ze nadziejom, że mi pożyco jakiś werkcojg i sie gibko moje dźwiyrze łotworza. Zwonia, zwonia i po cwortym zwonku drzwi sie łotworzoły. Jak mie Kowolicka łobocoła — tak padła zymdlono na dylowka we antryju.
– Jezderkusie, nowo biyda! Co z tom Kowolickom robić?
Zawarech dźwiyrze i skocołech do jeji kuchnie po gorcek wody i jom cuca. Przi drugym gorcku mi sie udało i jak łona mie spokopioła wtoch jest, to zrobioła sie blado jak kyjza, żech jom musioł zaniyś na szizlong do izby Tamech ji wszystko dokumyntnie wytabacoł. Patrzała na mie jak na gupigo. Boła jednak doś pojętno, ale wystowcie sie: co byście zrobiyli, kej by Wom za dźwiyrzami stanoł we ćmoku goły chop ze brzitwom w ryncysku, namydlony i z bardzo gupiom minom? Toz myśla, że byście tyz zymgleli. Poprosiołech Kowolicka ło jakiś szraubyncijer coby sie te moje pietrońske dźwiyrze łotworzić. Kowolicka niy miała żodnego inkszego nocynio ino siekyra we śrancku pod ausgusym. Polozech po nia. Coby jom wyciągnąć z pod tego ausgusa, toch sie musioł siednąć na rycka co wele niego stoła. Przepomniołech blank, że na ty rycce położołech moja brzitwa jagech brołwoda do gorcka na cucynie Kowolicki. Ta brzitwa leżała tak maszkytnie, że mi przerzła ta cyńść ciała, wtoro sie wstydza tu pomianuwać. Bołech za kwilka cołki spyrskany krwiom i loła sie łona zymie jak woda z kokotka. Musiołech jednak coś drabko zrobić, bo sytuacjo stowała sie coroz gupszo. Dopodech ta siekyra, wzion z rycki ta niyszczęsno brzitwa i… i we tym momyncie naroz wtoś zazwonioł do dźwiyrzi Kowolicki.
– Trza łotworzić drab — myśla.
Coby dali niy sioć zgorszynio swojym nagym wyglondym, toch wyciągnoł ze tualetki we antryju szuflodka coby tyn nojwiększy wstyd zakryć. Łotwiyrom dźwiyrze a tam za niymi betlyjkorze. Jak mie łobocyli, pokrwawionego, ze siekyrom i brzitwom w rynce i ze szuflodkom bez dna — cegoch wtedy niy wiedzioł — to sopnyli na słody i haidi uciykli na doł.
Jedyn sztok niży zrobioło sie nowe larmo, bo wtoś szoł na wiyrch i dostoł betlyjkom po gowie. Potym sie łokozało, że to boła moja lipsta — Trudla, co juz noprowda szła mi noprzeciw. Jo juz coroz mni pojmuwoł z tego co sie wyprawiało. Jak Trudla łobocoła tyn cołki tyjater: no mie z brzitwom, siekyrom, pokrwawionego i ze romkom zamiast szuflodki niży pępka i posuchała mojigo gupigo godanio, to ji sie gymbusia łotwarła jak klapa z gołębnika. Wzion żech sie wtyncos za te moje dźwiyrze a siekyrom poszło mi to doś gibko.
Zaś łod dugszego casu, bez dziurka we swoich dźwiyrzach, filuwała inkszo moja somsiadka — Lukascycka. Z tego co widziała, zdało ji sie, że to jest napad i zazwonioła na policyjo. Jak jo juz końcoł łodłupuwanie moich futrzin, to łoni juz byli.
Niy byda Wom powtorzoł tego co mi moj dziubecek — znacy Trudla — napyskuwoł, bo to mogom przecytać dziecka i bydzie nowe zgorszynie. Wpodech w taki sztres, żech ino som łobciągnoł halbka i poszołech spać. Dziwuwołech sie rano niypomiernie, cymu moje zdrzadło we antryju jest na wysokości pasa polepione flostrym a sztepdeka cołko we krwi?
Jesce chca na koniec pedzieć, że kejby niy moja Trudla i Kowolicka, tobych do Wielkanocy przesiedzioł we hereście.
To by boło tyla ło ty łostudzie.
**************************
Mieszkam na Śląsku a śląskiego tak naprawdę nie znam i mówić nie potrafię. Dlatego kiedy natrafiam na taki ,,cukiereczek" to się bardzo cieszę.
Jak znalazłam tu w sieci to opowiadanie , najpierw 2 razy to czytałam by raz to zrozumieć he he. Jest czas by się zabawić karnawałowo ,a jak nie ma się ku temu takiej możliwości jak ja tu teraz ,to przynajmniej coś zabawnego mogę sobie poczytać, a wam to wklejam,i kto chce może się pomęczyć. Ciekawa jestem kto przeczyta do końca ze zrozumieniem. Jak będzie taka potrzeba to służę za tłumacza. (mówić nie potrafię ale rozumieć to i owszem)
A co u mnie słychać?
Ano jak to u starej baby, mogę tylko o chorobie he he, choć śmieszne to nie jest.
Dziś w nocy prawie nie spałam i tylko z dużym oporem nie wezwałam pogotowie.
Strasznie mnie znów dopadło jakieś wyjątkowo paskudne zapalenie oskrzeli i w nocy myślałam że się uduszę.
Orkiestra która we mnie gra jest wyjątkowo donośna.
Wtóruje jej okropny kaszel .
Za godzinę następna porcja antybiotyku.
Zamiast faworków na które zupełnie straciłam apetyt.
No i tak to u mnie.
Lepiej sobie poczytajcie to naprawdę fantastyczne ,z poczuciem śląskiego humoru napisane opowiadanie.


text:
Sudnicy wuzwoleni
Drježdźany. Sakski krajny sejm je na swojim dźensnišim posedźenju štyrjoch čłonow sakskeho wustawoweho sudnistwa wuzwolił. Jürgena Rühmanna, prezidenta financneho sudnistwa, su w zastojnstwje wiceprezidenta wobkrućili. Wólby běchu trěbne, dokelž podadźa so někotři na wuměnk abo dźewjećlětna wólbna doba so kónči.
Planuja trasu spěšnoćaha
Praha. Čěscy kaž tež sakscy geologojo su w sewjernej Čěskej z prěnimi přepytowanjemi terena w zwisku z planowanym natwarom spěšnoćahoweje čary Praha–Drježdźany započeli. 123kilometrowsku trasu chcedźa w lěće 2028 twarić započeć. Wobstatk budźetej mjez druhim tež 16 a 26 kilometrow dołhej tunlej. Zasadnje wažne tuž je dno geologisce dokładnje přepytować.
Dźěłać kaž na zapadźe
Berlin. Wuchodoněmscy metalownicy nochcedźa dlěje hač 38 hodźin wob tydźeń dźěłać. Tole je 86 procentow přistajenych w Berlinje, Braniborskej a Sakskej při woprašowanju dźěłarnistwa IG metal zwurazniło. 38hodźinske rjadowanje płaći jenož we wuchodoněmskich krajach. Na zapadźe dźěłaja po tarifje 35 hodźin.


text: Wojerecy (AK/SN). We Wojerowskim wobydlerskim centrumje na Piwarskej hasy čo. 1 – w domje, hdźež běchu 1912 Domowinu založili, je Wojerowskej kulturnej fabrice serbska rěč dale jara wažna. Tole jednaćel Uwe Proksch na minjenym posedźenju serbskeje přirady města hišće raz potwjerdźi. Dwurěčnosć je tam po jeho słowach pospochi widźomna. Tež turistiska informacija města, kotruž kulturna fabrika njewobhospodarja, ma přichodnje serbskorěčne tafle dóstać. „Mamy prěnje ideje, kak móhli stawizny domu w zwisku z hišće dźensa widźomnymi wuskutkami brunicy zwjazać. Zwoprawdźić móhli to w zachodźe, předstawy pak njejsu hišće dowuzrawjene“, rjekny Dirk Nasdala, předsyda serbskeje přirady města Wojerec.


text:
Na ôstatnij sesyji Syjmika Ślůnskij Rejyncje Rajce przijyni plan gospodarowanio harmoziami na lata 2016-2020. We założyniach je miyndzy inkszymi spolaniý harmozi we Rudzie Ślůnskij. A jako sie na to zapatruje sama Ruda?
Rygiyrůng ślůnskij rejyncje mo za cwek, coby zrobić u nos ordnůng ze harmoziami. Beztuż na ôstatnij sesyji Syjmika przijyni ekstra forplan, kery przedstowio kerunki dziołanio a wymiynio efekty do uzyskanio we nojbligszych latach.
We tym wszyskim je tyż idyjo, coby postawić we Rudzie Ślůnskij spolarnie, kaj půdzie utylizować roztomajte harmozie. Jednako miynszkańce ôd razu zaprotestowali ai ôdezwali sie ferajnioki ekologicznych ôrganizacyj, kerzi tyż byli na sesyji Syjmika.
Podle nich Ruda, kero bezmaś leży postrzodku noszyj aglomeracje, bydzie takim srogim placym do wywożynio wszyskich harmozi. Cołko sytuacjo przedstowiajům jednako trocha inakszy we Urzyndzie Rudy Ślůnski. Wicyprezydynt Krzysztof Mejer padali, iże niý ma sie ô co boć. Henryk Mercik dodowajům sam, iże nojsrogszym zagrożyniym dlo społyczyństwa ai strzodowiska sům teroźnie sroge wysypiska.
A wto mo recht? Ciynżko na razie uzdać, bo prowda je tako, iże ze harmoziami trza cosik zrobić, ale tyż niý za cyna miynszkańcůw. Beztuż trza to dobrze zmiarkować a zrobić tak, coby wszyscy mieli ze tego jakiś profit a niý utropa.


text:
Naš prěni pućowanski dźeń wjedźeše lětniki 8-1, 10-1 a 10-4 do čěskich Liberec, hdźež wopytachmy tak mjenowany IQ-Park.
Rano zahe jědźechmy z ćahom na dwórnišćo do Liberec. Po dołhej jězbje a pytanju poměrnje schowaneho twarjenja naš cil skónčnje docpěchmy. Běše to kompleks w znatym akwaparku “Babylon”. Tři hodźiny dołho sej na štyrjoch poschodach přirodowědne eksperimenty wobhladachmy a so sami wuspytachmy. Běchu tam na přikład špihelowy labyrint, rumnosće za eksperimentowanje, optiske mylenja, rum podnurjeneje Titanic, pisanske mašiny a wjele wjace. Šulerjo kaž tež wučerjo mějachu wulke wjeselo při rozdźělnych stacijach. Spěšnje so čas miny a zetkachmy so před twarjenjom k domojjězbje. Na dwórnišću móžachmy – kaž hižo cyły dźeń - naše znajomosće čěšćiny wuspytać a nałožować, jako sej něšto k jědźi a piću skazachmy. W ćahu smy hišće wjele wo eksperimentach rěčeli a so hižo na wopyt dalšeho muzeja z mjenom “IQ-landia” wjeselili..
Kaž je hižo wjacore lěta z wašnjom, su tež lětsa zaso šulerjo pjatych lětnikow zhromadny tydźeń w Njeswačanskej młodowni – w „Šuli w zelenym“ dožiwili. Zhromadnje ze swojimi rjadowniskimi wučerkami knjeni Bremowej, knjeni Kubicowej a knjeni Hiccynej su spisali małke dźiwadłowe hry, basnichu spěwy, paslichu rekwizity a wuknychu swoje teksty z hłowy.
Nimo pilneho dźěła pak běše tež zhromadna zabawa wažny wobstatk dnjow, wšako chcych so wšitcy mjezsobu lěpje zeznać. Na zahrodźe młodownje móžachu wosebje hólcy hromadźe ze studentami do syteje wole za bulom honić abo ze studentkami paslić a hry hrać. Wutoru popołdnju podachu so wšitcy zhromadnje na rjane pućowanje po blišej wokolinje a w nocy steješe potom nócne pućowanje, na kotrymž dyrbjachu šulerjo swoju zmužitosć dopokazać, na planje. Srjedu popołdnju wopytachu dwanatki – kmótřa pjateho lětnika - swojich mótkow a zabawjachu so z nimi kopańcu a bul přez sak hrajo hač do ćmičkanja.
Štwórtk wječor stupaše napjatosć. Starši, bratřa a sotry šulerjow běchu přijěli, zo bychu sej dźiwadłowe sceny, kiž běchu w tutych dnjach nastali, wobhladali. Mócny přiklesk přihladowarjow drje woznamjenješe, zo bě so dźěło wupłaćiło!
Na tutym městnje dźakujemy so cyle wutrobnje studentam Juliji Serbinec, Werónice Sćapanec, Julijani Rječkec, Christinje Šołćic, Maćijej Möllerej a Jurjej Bjeńšej , kiž su rjadowniske wučerki w tutych dnjach wulkotnje podpěrali..
1. Serbska kulturna brigada wobrubi swjatočnosć kładźenja kopolaka za serbsku Židowku Hanu Šěrcec w Hórkach. Nimale 250 ludźi, mjez nimi šulerjo Chrósćanskeje zakładneje, Worklečanskeje a Ralbičanskeje wyšeje šule kaž tež mnozy wobydlerjo z Hórkow, běchu swědkojo podawka. Gunter Demnig, wuměłc a iniciator kopolakow, wupraji respekt, zo bě zajim tak wulki..
Pjatk, dnja 29.08., powitachmy swjatočnje našich nowych šulerjow. Přejemy wšitkim wjele wjesela a wuspěcha při wuknjenju..
Předznamjenja 21. tradicionelneho koparskeho dwuboja mjez wučerjemi a maturantami běchu pola pedagogow wšitko druhe, hač optimalne. Wobaj škitarjej, šulski nawoda René Wjacławk a sportowy wučer Jan Hrjehor, falowaštaj a za Michała Eiselta bě partija po wosom mjeńšinach ke kóncej, dokelž so při zhibadle na prawej noze zrani. Tak zaskoči za njeho Uwe Barchmann, kotryž po přebytku w chorowni hišće fit njebě. Mustwo kompletowachu Konrad Lipič jako wrotar, Maćij Čižank a referendar Ludwig Eckert w škiče a Měrko Korjeńk w nadběhu.
Při tropiskich temperaturach nad 30°C njebě žadyn kolega za wuměnu. Na tamnej stronje dźesać agilnych, wysoko motiwowanych abiturientow, kotřiž běchu wot spočatka atletisce spěšniši a technisce lěpši. Tak běchu mnoho wrotow garantowane a z 9:2 zešlachći so lětušim maturantam druhe najwyše dobyće w stawiznach koparskich duelow na Serbskim gymnaziju. Hižo w druhej mjeńšinje we wrotach wučerjow zaklinka, jako Feliks Zahrodnik z Chrósćic při srjedźnej linije startowa a z něhdźe sydom metrow zadyri jeho mócna třělwa w klětce pedogogow..
Hdyž so šulske lěto nachila, hrajetej sportowej dwubojej mjez wučerjemi a so rozžohnowacymi abiturientami hižo lěta wažnu rólu. Je rjana tradicija na Serbskim gymnaziju, zo woni we volleyballu a w kopańcy hišće raz mocy měrja. Hrě při wysokim saku skóčištej so minjenu wutoru popołdnju při tropiskich temperaturach w sportowej hali Serbskeho šulskeho a zetkawanskeho centruma njerozsudnje. Wučerki přěhrachu z 0:3 a wučerjo přesadźichu so snadnje z 2:1. Volleyballistki woswjećichu z pjatym sportowym duelom małki jubilej. Prěnje rozestajenje žónskich wotměwa so hižo 20.junija 2005. Dotal je stajnje młódša generacija dobyła, čemuž tež lětsa tak bě. Z 25:19, 25:18 a 25:17 rozsudźichu abiturientki wšě tři sadźby za sebje. Partija pak njebě jednostronska. W prěnim a druhim přechodźe nawjedowachu maturantki jeno z 19:18 a 18:17. W tutym wokomiku běštaj wobaj fanowaj blokaj njesměrnje aktiwnaj. Wonaj postaraštaj so we wšitkich sadźbach wo dobru nahladu. Na kóncu falowaštej wučerkam/referendarkam trěbna koncentracija a tež tróšku zboža..
dale čitać: Duelaj při wysokim saku so njerozsudnje skónčili


text:
Albin Moller
Albin Moller, teke Albinus Mollerus (roź. 1541 w Tšupcu, wum. 26 decembera 1618 w Starej Darbni) jo był serbski teolog, faraŕ, astronom, pśirodoslěźaŕ (botanikaŕ), pśełožowaŕ a spisowaśel. Wudał jo prědne śišćane knigły w dolnoserbskej rěcy.
Albin Moller jo se w Tšupcu ako syn zastojnika naroźił. Pó wótzamknjenju Kalawskeje łatyńskeje šule, Moller jo 1559 zachopił w Frankobroźe nad Odru teologiju študěrowaś. Wót lěta 1568 jo był na uniwersiśe we Wytparku, źož jo sebje dostojnosć magistra dobył. Do 1572 jo ako faraŕ źěłał we Turnowje, w lětach 1572-1574 w Tšupcu, a pótom teke na drugich městnach Dolneje Łužyce (na pśikład 1582 we Wjelikich Dobrynjach).
Moller jo pśełožył z nimšćiny Lutherowy Mały katechizm, 120 psalmow a kjarližow a je wudał w Budyšynje pla Michała Wolraba w lěśe 1574.
Cesćenja[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
W Tšupcu pśed faru cerkwje stoj pomnik k cesći Albina Mollera.
Žrědła[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
- Frido Mětšk: Moller, Albin, [w:] Jan Šołta, Pětr Kunze, Franc Šěn (wud.): Nowy biografiski słownik k stawiznam a kulturje Serbow, Budyšyn 1984, s. 391-392.
- Frido Mětšk: Albin Mollerus, [w:] Frido Mětšk: Chrestomatija dolnoserbskego pismowstwa wot zachopjeńka až na cas knĕstwa fašizma w Nĕmskej, Budyšyn 1982, s. 23-24.


text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
czas
jest
ciebie
dzień
zawsze
wszystko
świecie
życia
świat
wiele
siebie
się
oczy
razem
inie
będzie
serce
serca
słowa
domu
Tobie
urodziny
miłości
marzenia
świata
lat
miłość
głowie
Rymy do palij
abulij, acefalij, acholij, achylij, alalij, amelij, amielij, anabolij, Anatolij, anomalij, aralij, atalij, azalij, balij, bastylij, batalij, bazylij, biblij, biofilij, bonelij, borelij, brezylij, bromelij, browalij, cepelij, cynfolij, dalij, delij, doślij, dotlij, dudlij, dulij, emalij, embolij, epibolij, facelij, familij, filij, folij, homilij, izohelij, kalij, kamelij, kanalij, kigelij, kokilij, kolij, konwalij, laelij, lamblij, lelij, lilij, lobelij, magnolij, marsylij, międlij, nadeślij, naglij, naszklij, naślij, nawęglij, nowalij, obeślij, obradlij, obredlij, odeślij, odpchlij, odwęglij, orselij, ożaglij, palij, panoplij, podeślij, podlij, ponaglij, poradlij, poredlij, poślij, pożądlij, prześlij, przyślij, radlij, rebelij, redlij, reftalij, reofilij, rodolij, roześlij, rozetlij, rozeźlij, roztlij, Salij, sępolij, skomlij, skrudlij, skudlij, skundlij, stapelij, talij, usidlij, uściślij, uwęglij, użądlij, wajgelij, wandelij, wanilij, Wasilij, węglij, wigilij, wilij, Witalij, wpuklij, wyclij, wydudlij, wyoblij, wyślij, wytlij, zamglij, zapchlij, zapętlij, zaszklij, zaślij, zatlij, zawęźlij, zawiklij, zemdlij, zeszklij, ześlij, zetlij, zeźlij, zgruźlij, zmiędlij, znaglij, zoofilij, zradlij, zredlij, zwęglij, żądlij, żulij
abulij acefalij acholij achylij alalij amelij amielij anabolij Anatolij anomalij aralij atalij azalij balij bastylij batalij bazylij biblij biofilij bonelij borelij brezylij bromelij browalij cepelij cynfolij dalij delij doślij dotlij dudlij dulij emalij embolij epibolij facelij familij filij folij homilij izohelij kalij kamelij kanalij kigelij kokilij kolij konwalij laelij lamblij lelij lilij lobelij magnolij marsylij międlij nadeślij naglij naszklij naślij nawęglij nowalij obeślij obradlij obredlij odeślij odpchlij odwęglij orselij ożaglij
palij panoplij podeślij podlij ponaglij poradlij poredlij poślij pożądlij prześlij przyślij radlij rebelij redlij reftalij reofilij rodolij roześlij rozetlij rozeźlij roztlij Salij sępolij skomlij skrudlij skudlij skundlij stapelij talij usidlij uściślij uwęglij użądlij wajgelij wandelij wanilij Wasilij węglij wigilij wilij Witalij wpuklij wyclij wydudlij wyoblij wyślij wytlij zamglij zapchlij zapętlij zaszklij zaślij zatlij zawęźlij zawiklij zemdlij zeszklij ześlij zetlij zeźlij zgruźlij zmiędlij znaglij zoofilij zradlij zredlij zwęglij żądlij żulij
abulij, acefalij, acholij, achylij, alalij, amelij, amielij, anabolij, Anatolij, anomalij, aralij, atalij, azalij, balij, bastylij, batalij, bazylij, biblij, biofilij, bonelij, borelij, brezylij, bromelij, browalij, cepelij, cynfolij, dalij, delij, doślij, dotlij, dudlij, dulij, emalij, embolij, epibolij, facelij, familij, filij, folij, homilij, izohelij, kalij, kamelij, kanalij, kigelij, kokilij, kolij, konwalij, laelij, lamblij, lelij, lilij, lobelij, magnolij, marsylij, międlij, nadeślij, naglij, naszklij, naślij, nawęglij, nowalij, obeślij, obradlij, obredlij, odeślij, odpchlij, odwęglij, orselij, ożaglij, palij, panoplij, podeślij, podlij, ponaglij, poradlij, poredlij, poślij, pożądlij, prześlij, przyślij, radlij, rebelij, redlij, reftalij, reofilij, rodolij, roześlij, rozetlij, rozeźlij, roztlij, Salij, sępolij, skomlij, skrudlij, skudlij, skundlij, stapelij, talij, usidlij, uściślij, uwęglij, użądlij, wajgelij, wandelij, wanilij, Wasilij, węglij, wigilij, wilij, Witalij, wpuklij, wyclij, wydudlij, wyoblij, wyślij, wytlij, zamglij, zapchlij, zapętlij, zaszklij, zaślij, zatlij, zawęźlij, zawiklij, zemdlij, zeszklij, ześlij, zetlij, zeźlij, zgruźlij, zmiędlij, znaglij, zoofilij, zradlij, zredlij, zwęglij, żądlij, żulij


text:
Grziby
Grziby (uać.: Mycota, Mycetes, Fungi (we l. poj. Fungus) – krůlestwo abo podkrůlestwo (zależńy uod przijyntyj systymatyki) przinależne ku uorgańizmům eukarjotycznym. Sům uůne uobecne we wszyjstkich klimatycznych sztrefach, nojczyńśćij na lůndźe, s rzodka i we wodźe. Uopisanych je ůng. 120 tyś gatůnkůw grzibůw, a szacuje śe, co je ich cuzamyn ůng. 1,5 miljůna.
We tradycyjnych systymatykach (Arystotelesa, Linné'a) grziby zaliczano do źelinůw, do ńyuwzglyndńanyj we tajlůngach kere momy terozki grůmady plechowcůw. We potocznyj śwjadomośći je tak i terozki, mimo, aże we nowych tajlůngach grziby sům jednům ze 6 lińji rozwojowych jůndrowcůw, a wlazujům we skłod supergrupy Opisthokonta - tyj samyj co i zwjyrzynta. Majům uůne ńykere cechy wspůlne ze zwjyrzyntůma, jako uobecność chityny a glikogynu, u ńykerych grzibůw tyż wići. ino grupa lyngńowcůw, u kerych sům pewne cechy spůlne s źelinůma, zaliczůno je do supergrupy Chromalveolata, we keryj sům tyż rośliny.
Grziby to we zasadźe wjylokůmůrkowe abo kůmůrczaki bydůnce uorgańizmůma cudzożywnymi, ńyzdolne do aktywnygo ruchu, uo śćanach kůmůrkowych zbudowanych ze chityny. Nale trefjajům śe wyjůntki ńy pasujůnce do tyj defińicyje, l.b. śluzowce kere poradzům śe same poruszać.
Podug sposobu uodżywjańo, grziby idźe potajlować na saprofity, pasożyty a symbjůnty.
Popularńy, godajůnc "grzib" mo śe na myśli hutowy grzib, uůne zaś sům tajlowane na jadalne, ńyjadalne a trujůnce. Nale ńy je to we żodnym raźe tajlůng naukowy abo systymatyczny.
Grziby kej jedyne uorgańizmy żywe poradzům rozkłodać lignina, bez cůż połńům ważno rola we ekosystymje kej reducynty - uostatńe uogńiwo pokarmowyj kety.


text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
czas
jest
ciebie
dzień
zawsze
wszystko
świecie
życia
świat
wiele
siebie
się
oczy
inie
razem
będzie
serce
serca
słowa
domu
Tobie
urodziny
miłości
marzenia
świata
lat
miłość
głowie
Rymy do Stacyjce
Achajce, Adygejce, agryjce, Akadyjce, akryjce, alejce, alofijce, alpejce, Alpejce, aluzyjce, Ałtajce, antrejce, apijce, Apulijce, Arubijce, aryjce, Aryjce, Asyryjce, azalijce, bajce, bakijce, balijce, Balijce, bangijce, baskijce, Baskijce, basryjce, bejce, belgijce, Belgijce, bestyjce, bojce, bombajce, Borejce, bójce, Brójce, Brunejce, Brytyjce, buddyjce, burżujce, Celtyjce, chciejce, Chilijce, chojce, Cypryjce, Czadyjce, Czajce, czajce, czubajce, czujce, dajce, dakijce, dakkijce, darejce, Delhijce, delhijce, dhakijce, didżejce, dilijce, Domejce, Doryjce, dójce, druzyjce, Druzyjce, Dubajce, dubajce, dwójce, dżokejce, Eubejce, fajce, Fidżyjce, firlejce, Frygijce, frygijce, Fryzyjce, fudżyjce, fufajce, fuzyjce, Galijce, Gambijce, Ghanijce, gnojce, gnójce, gojce, grzejce, Gwinejce, hajce, hanojce, Hausyjce, Hawajce, hawryjce, Hebrajce, hebrajce, Hejce, Hesyjce, Hojce, hokejce, Iberyjce, idejce, Irakijce, jaczejce, Jamajce, jamajce, jawajce, Jawajce, jenajce, Judejce, Jujce, Jumijce, kafejce, Kajce, kallijce, Kenijce, Kiczyjce, kierejce, Kiowijce, kitajce, Kitajce, klejce, kłujce, kobijce, kojce, kolejce, Kongijce, kopiejce, kopijce, Koptyjce, kowbojce, krajce, Kubijce, kufajce, Kurdyjce, kurzajce, lajce, Lankijce, Laosyjce, lejce, lekcyjce, Lesbijce, lesbijce, lhasyjce, Libijce, Licyjce, Lidyjce, lilijce, linijce, liszajce, Liwijce, lomejce, Luryjce, łajce, Łojce, maciejce, majce, Majce, Malajce, malejce, Malijce, Mansyjce, Maryjce, Masajce, Matejce, Mauryjce, metojce, mołojce, Możejce, myjce, nagojce, nahajce, naklejce, Nanajce, nantejce, nawijce, Nawojce, niamejce, nicejce, Nogajce, nohajce, Nubijce, nukijce, ogrojce, ogrójce, ojce, okazyjce, oklejce, okrajce, osakijce, Osetyjce, osnujce, owijce, partyjce, pasyjce, pawijce, pensyjce, Persyjce, pigmejce, Pigmejce, plebejce, plujce, Podhajce, podwijce, poezyjce, Pontyjce, porajce, porcyjce, praojce, rajce, rejce, rodyjce, Rodyjce, Romejce, rójce, ryjce, sajce, sanijce, Saudyjce, Scytyjce, seryjce, sesyjce, Siejce, Sikhijce, sikhijce, sklejce, skojce, skopijce, skójce, skrajce, sławojce, sofijce, Sojce, sojce, Sokijce, solejce, Sotyjce, sójce, Sójce, spójce, stacyjce, stójce, stulejce, stupajce, Styryjce, Suazyjce, suezyjce, Sujce, sukryjce, Sundajce, suwijce, sydnejce, Syryjce, szajce, szkojce, szujce, szyjce, Szyjce, Tadżyjce, Tajce, tajpejce, talijce, teoryjce, Togijce, tokajce, tokijce, Tongijce, trojce, trójce, Trójce, tulejce, ufijce, uklejce, Umbryjce, Uzbejce, Walijce, Wandejce, Weddyjce, Wiejce, wklejce, Wołłejce, Wujce, wyjce, wyklejce, zabijce, zabójce, Zambijce, zawijce, zawojce, zawójce, zbójce, zbrojce, zdrajce, Ziajce, zwijce, zwójce, żmijce
Achajce Adygejce agryjce Akadyjce akryjce alejce alofijce alpejce Alpejce aluzyjce Ałtajce antrejce apijce Apulijce Arubijce aryjce Aryjce Asyryjce azalijce bajce bakijce balijce Balijce bangijce baskijce Baskijce basryjce bejce belgijce Belgijce bestyjce bojce bombajce Borejce bójce Brójce Brunejce Brytyjce buddyjce burżujce Celtyjce chciejce Chilijce chojce Cypryjce Czadyjce Czajce czajce czubajce czujce dajce dakijce dakkijce darejce Delhijce delhijce dhakijce didżejce dilijce Domejce Doryjce dójce druzyjce Druzyjce Dubajce dubajce dwójce dżokejce Eubejce fajce Fidżyjce firlejce Frygijce frygijce Fryzyjce fudżyjce fufajce fuzyjce Galijce Gambijce Ghanijce gnojce gnójce gojce grzejce Gwinejce hajce hanojce Hausyjce Hawajce hawryjce Hebrajce hebrajce Hejce Hesyjce Hojce hokejce Iberyjce idejce Irakijce jaczejce Jamajce jamajce jawajce Jawajce jenajce Judejce Jujce Jumijce kafejce Kajce kallijce Kenijce Kiczyjce kierejce Kiowijce kitajce Kitajce klejce kłujce kobijce kojce kolejce Kongijce kopiejce kopijce Koptyjce kowbojce krajce Kubijce kufajce Kurdyjce kurzajce lajce Lankijce Laosyjce lejce lekcyjce Lesbijce lesbijce lhasyjce Libijce Licyjce Lidyjce lilijce linijce liszajce
Liwijce lomejce Luryjce łajce Łojce maciejce majce Majce Malajce malejce Malijce Mansyjce Maryjce Masajce Matejce Mauryjce metojce mołojce Możejce myjce nagojce nahajce naklejce Nanajce nantejce nawijce Nawojce niamejce nicejce Nogajce nohajce Nubijce nukijce ogrojce ogrójce ojce okazyjce oklejce okrajce osakijce Osetyjce osnujce owijce partyjce pasyjce pawijce pensyjce Persyjce pigmejce Pigmejce plebejce plujce Podhajce podwijce poezyjce Pontyjce porajce porcyjce praojce rajce rejce rodyjce Rodyjce Romejce rójce ryjce sajce sanijce Saudyjce Scytyjce seryjce sesyjce Siejce Sikhijce sikhijce sklejce skojce skopijce skójce skrajce sławojce sofijce Sojce sojce Sokijce solejce Sotyjce sójce Sójce spójce stacyjce stójce stulejce stupajce Styryjce Suazyjce suezyjce Sujce sukryjce Sundajce suwijce sydnejce Syryjce szajce szkojce szujce szyjce Szyjce Tadżyjce Tajce tajpejce talijce teoryjce Togijce tokajce tokijce Tongijce trojce trójce Trójce tulejce ufijce uklejce Umbryjce Uzbejce Walijce Wandejce Weddyjce Wiejce wklejce Wołłejce Wujce wyjce wyklejce zabijce zabójce Zambijce zawijce zawojce zawójce zbójce zbrojce zdrajce Ziajce zwijce zwójce żmijce
Achajce, Adygejce, agryjce, Akadyjce, akryjce, alejce, alofijce, alpejce, Alpejce, aluzyjce, Ałtajce, antrejce, apijce, Apulijce, Arubijce, aryjce, Aryjce, Asyryjce, azalijce, bajce, bakijce, balijce, Balijce, bangijce, baskijce, Baskijce, basryjce, bejce, belgijce, Belgijce, bestyjce, bojce, bombajce, Borejce, bójce, Brójce, Brunejce, Brytyjce, buddyjce, burżujce, Celtyjce, chciejce, Chilijce, chojce, Cypryjce, Czadyjce, Czajce, czajce, czubajce, czujce, dajce, dakijce, dakkijce, darejce, Delhijce, delhijce, dhakijce, didżejce, dilijce, Domejce, Doryjce, dójce, druzyjce, Druzyjce, Dubajce, dubajce, dwójce, dżokejce, Eubejce, fajce, Fidżyjce, firlejce, Frygijce, frygijce, Fryzyjce, fudżyjce, fufajce, fuzyjce, Galijce, Gambijce, Ghanijce, gnojce, gnójce, gojce, grzejce, Gwinejce, hajce, hanojce, Hausyjce, Hawajce, hawryjce, Hebrajce, hebrajce, Hejce, Hesyjce, Hojce, hokejce, Iberyjce, idejce, Irakijce, jaczejce, Jamajce, jamajce, jawajce, Jawajce, jenajce, Judejce, Jujce, Jumijce, kafejce, Kajce, kallijce, Kenijce, Kiczyjce, kierejce, Kiowijce, kitajce, Kitajce, klejce, kłujce, kobijce, kojce, kolejce, Kongijce, kopiejce, kopijce, Koptyjce, kowbojce, krajce, Kubijce, kufajce, Kurdyjce, kurzajce, lajce, Lankijce, Laosyjce, lejce, lekcyjce, Lesbijce, lesbijce, lhasyjce, Libijce, Licyjce, Lidyjce, lilijce, linijce, liszajce, Liwijce, lomejce, Luryjce, łajce, Łojce, maciejce, majce, Majce, Malajce, malejce, Malijce, Mansyjce, Maryjce, Masajce, Matejce, Mauryjce, metojce, mołojce, Możejce, myjce, nagojce, nahajce, naklejce, Nanajce, nantejce, nawijce, Nawojce, niamejce, nicejce, Nogajce, nohajce, Nubijce, nukijce, ogrojce, ogrójce, ojce, okazyjce, oklejce, okrajce, osakijce, Osetyjce, osnujce, owijce, partyjce, pasyjce, pawijce, pensyjce, Persyjce, pigmejce, Pigmejce, plebejce, plujce, Podhajce, podwijce, poezyjce, Pontyjce, porajce, porcyjce, praojce, rajce, rejce, rodyjce, Rodyjce, Romejce, rójce, ryjce, sajce, sanijce, Saudyjce, Scytyjce, seryjce, sesyjce, Siejce, Sikhijce, sikhijce, sklejce, skojce, skopijce, skójce, skrajce, sławojce, sofijce, Sojce, sojce, Sokijce, solejce, Sotyjce, sójce, Sójce, spójce, stacyjce, stójce, stulejce, stupajce, Styryjce, Suazyjce, suezyjce, Sujce, sukryjce, Sundajce, suwijce, sydnejce, Syryjce, szajce, szkojce, szujce, szyjce, Szyjce, Tadżyjce, Tajce, tajpejce, talijce, teoryjce, Togijce, tokajce, tokijce, Tongijce, trojce, trójce, Trójce, tulejce, ufijce, uklejce, Umbryjce, Uzbejce, Walijce, Wandejce, Weddyjce, Wiejce, wklejce, Wołłejce, Wujce, wyjce, wyklejce, zabijce, zabójce, Zambijce, zawijce, zawojce, zawójce, zbójce, zbrojce, zdrajce, Ziajce, zwijce, zwójce, żmijce


text:
Serbska přirada města Wojerec wojuje wo zachowanje stejnišća Handrija Zejlerjoweje zakładneje šule Při Worjole na kromje města.
Wojerecy (AK/SN) Serbska přirada města Wojerec zhladuje na intensiwne lěto 2016, kaž jeje předsyda Dirk Nasdala podšmórnje. Ćežišća běchu mjez druhim Smolerjowe lěto, rěč spěchowace projekty za dźěći a młodostnych, koncept dołhodobneho zawěsćenja dwurěčneho popisanja wobchadnych taflow kaž tež bój wo zachowanje stejnišća Wojerowskeje Handrija Zejlerjoweje zakładneje šule. Přirada prócowaše so tež wo to, zawjesć pokazki stacijow we wokolnych busowych linijach tež w serbšćinje, kaž je w měšćanskim wobchadźe hižo maja. Zdobom skedźbnja gremij na serbskosć Čornochołmčanskeho Krababatoweho młyna a tam nastawaceho Jurja Brězanoweho domu. Serbskosć měła so při wuwiwanju cyłkowneho kompleksa dale wobkedźbować.


text:
To bōł szpil! Ilrandczyki ni mieli wczora nic do godki! Wynik ôtwar w 12. minucie Jan Wasiewicz. A niyskorzij widowisko durś ôpanowały już Hanysy. Po dwie bramy do Polokōw klupnyli Gerard Wodarz i Leōnard Piontek, jedna dociepoł niyzawodny Ernest „Ezi” Wilimowski. 6:0. Brazylio lynkej sie!
W ôstatnim sprawdzianie Polokōw przed mundialym w Brazylii i szpilym z gospodorzami nasi FORGOT pokozali klasa! Synki z Zielōnej Wyspy, byli w Warszawie durś potracyni. Autorami polskigo zwyciynstwa Ślōnzoki. Oprócz spōmnianych snajperōw, Leōnarda (AKS Chorzów) i Gerarda z Ezim (Ruch Wielki Hajduki), w piyrszym składzie zagrali jeszcze Ewald Dytko (Dąb Katowice), Ryszard Piec (Naprzód Lipiny), jak tyż Bytōmiok Wilhelm Góra (Cracovia). Na mundialu dołōnczy dō nich jeszcze niyôbecny wczora chop z Katowic Erwin Nyc (Polonia Wa-wa). Ławka uzupełniōm nastympne 3 Hanysy: Giemsa, Brom (oba Ruch) i mody Piec (Lipiny).
Mōmy paka jak pierōn. Szkoda, że na Mundial niy pojedzie trzeci snajper Ruchu, krōl szczelcōw polskij ligi Tyjodor Peterek. Jedynostka poskłodano z samych fusbalistōw polskigo Ślōnska mōgłaby latoś w Brazylii nafyrlać. Wczorajszy piyrszy, historyczny szpil Polski z Irlandiōm i bramkowe akcje z 21., 43., 52., 58. i 78. min. yno to potwierdziyły. Mundial ’38 bydzie nasz…
W tym samym czasie, w tych samych minutach, yno w te inksze wczorej – 77 lot niyskorzij sytuacjo wyglōndo trocha inacy. Nasi zamiast szczylać nastympne bramy, rzykajōm coby szpil sie skōńczōł przi 1:0. Szkoda, że ni ma jakij retransmisji z 1938, bo chyntnie by’ch przeszkyrtnōł. 1:1. Kōniec.
Niystety nagrań z tamtego szpilu tak jak downej potyngi ślōnskich klubōw ciynżko tera sie doszukać. Polski Gōrny Ślōnsk od 1938 r. ô dobry kōnsek sie powiynkszōł (jakiś 3x), ale za to Ślōnzoki już niy sōm wiynkszościōm w kadrze. Wczora Milik, Olkowski i Glik Dublina niy podbiyli. Mono Warszawa zaś okoże sie dō nos lepszo. Rewanż 11 października.


text:
Kristbaum
Kristbaum (gojik, krisbaum) to je uobstrojůny iglok, kery śe stowjo důma we adwynće a trzimje aże do Trzech Krůlůw. Nojczyńśći je to śwjyrk abo jodła, roz za czas tyż dowo śe sztuczny iglok ze plastiku. Kristbaum uoblyko śe we glaskugle, kety s kolorowych papjůrůw, lameta, wata, kero mo udować śńyg, wjyszo śe tyż bůmbůny, a na samjuśkym wjyrchu betlyjemsko gwjozda. Zapalo śe na ńym lampki, dowńi, kej ńy bůło po chaupach sztrůmu, a tyż i jaki czas kej sztrům już bůł, nale ńy bůło tůńich lampek, dowało śe śwjyczki. We Wilijo po uroczystyj wjeczerzy, pod kristbaum dowo śe geszynki (znamjyńńy lo bajtlůw), nale tak, coby uůne ńy widźały co dowajům jejim dorośli a myślały co robi to jańołek abo Dźećůntko. Zwyk strojyńo kristbauma prziloz na Ślůnsk ze Mjymjcůw we XVIII-XIX stoleću. Dowńi, tradycyjům bůło zachabjyńy igloka prosto ze lasa, co trza bůło robić rankym we Wilijo, noleżało to do gospodarza (gowy důmu) a mjało przitorgać szczyńśćy cołkij familije. Uoficjalńy, pochodzyńy zwyku a jygo symbolika sům tumaczůne jako nawjůnzańy do strůmu wjadůmuści dobrygo a złygo ze Biblije, nale barzi je możebne co je to znůmy we Ojropje dowńi kej krześćijaństwo kosmiczny strům mjanowany tyż strůmym żywota.