text:
Marcin Melon ÔZIYM TRUPŌW NA SZTAUWAJERACH
- Iwona Paluch
- 2 lat temu
- Przeglądów:
Transkrypt
1 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH Marcin Melon ÔZIYM TRUPŌW NA SZTAUWAJERACH - Jerrronie, jak mie ale łeb boli pedzioł sōm do siebie kōmisorz Hanusik, jak ino ôtwar ôczy. Richtich, downo już niy mioł takigo kaca, a kaca mioł prawie kożdego jednego dnia, bo, jak kożdy porzōndny ślōnski chop, wypić sie lubioł. Ale jo je gupi! Po co jo tela pija, sōm sie robia krziwda wajoł Hanusik, kej ôblykoł galoty. Ale wiedzioł, że mynij pić niy bydzie, bo ślōnski chop pić musi, a już na zicher policaj, ślōnski policaj z Wydziału Szpecjalnego. Trza zaroz pedzieć, że kōmisorz Hanusik mioł prawie richtich dobry powōd do picio. Pierzińsko utropa: ôziym umrzikōw we sztyry tydnie. Ôziym trupōw ôd czasu, jak znodli piyrszego na Sztauwajerach. Sztyjc tyn sōm muster: mody karlus abo modo frelka fajeruje w kerymś szynku na Mariackij, a niyskorzij, jak idzie do dōm, traci sie kajś wele Sztauwajerōw. A na drugi dziyń zawdy ftoś znojdzie trupa we kerymś stowie. Wiadōmo, że to niy ma żodyn seksualny maniak, bo żodnyj ze sztyrech frelek niy zgwołcił. Wiadōmo, że żodyn ajnfachowy kradziok, bo żodnymu nawet bajtlika niy wziōn. Czysto sprawa psychopatyczny, seryjny mordyrz, kery zabijo ino skuli tego, coby zabijać. Może je rod, że bez te pora sykund czuje sie choby pon życio i śmiyrci? Gorzyj, co niy ma żodnych śladōw, żodnych podejrzanych. Psinco, a trupōw na zicher bydzie wiyncyj. Jezderkusie, takij sprawy sam niy 9
2 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK bōło ôd czasōw Marchwickigo... A ôn, Hanusik, mo go znojść. Tela, co blank niy mo pojyncio, kaj tego gizda szukać! Hanusik wejrzoł na zygor. Jeronie, już trzi ćwiyrci na jedna pedzioł sōm do siebie i wtynczos kapnył sie, że je niedziela, a ôn mioł jechać na ôbiod do swojij Ōumy na Nikisz. Niy bōł tymu szpecjalnie rod, bo Ōuma zawdy buczała skuli tego, że je ôżyrok, a ku tymu zaś bydzie musioł jij tuplikować, czamu taki stary chop durś niy znod sie baby. Ale wiedzioł tyż, że Ōuma na zicher uwarzi mu normalny ôbiod, a po cołkim tydniu kebabowego kustu rod by co kōnkretnego pomaszkecił. Jak pomyśloł ô gumiklyjzach, roladzie i modryj kapuście, to hnet mu sie zrobiło lepij. Ôblyk ôstatnio wybiglowano, bioło oberhymda, jako znod we szranku, na nia swoja staro jak świat, czorno lyjderjakla i wyszoł z dōma. *** - Jak tam, synku, znod żeś to już jako gryfno frela? spytała sie Ōuma Hanusikowo i postawiła na biołyj tiszdece talyrz zupy z nudlami. Hanusik udoł, że niy słyszy pytanio i chciōł zmiynić tymat godki. - Mōm terozki tako fest ciynżko sprawa w robocie... Słyszeliście może, Ōumo, ô tych modych karlusach i frelkach, co to ich na Sztauwajerach znodli? - A, dej mi pokōj, fto to widzioł, żeby porzōndno dzioucha smykała sie kajś po nocy?! Dobrze im tak, 10
3 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH dyć to jakieś fuchtle być musiały! Chcesz, synek, magiwyrfel do tyj zupy? - Katać tam fuchtle, co wy godocie? Normalne dziouchy. Czasy sōm teroz inksze. Jak wyście modo byli, to żeście nic niy śmieli, terozki je inakszyj. - Jo tam swoje wiym. Jak jo bych nazod do dōm prziszła po cimoku, to bych ale szmary zebrała. Ale co, niy umicie znojść tego gizda, co ich zabijo? - No, genau... Za pierōna niy wiym... - Niy godej tak brzidko, synek! wlazła mu ôroz w godka zeszterowano Hanusikowo, kero zicła sie po drugi strōnie stoła. - Dejcie pokōj, Ōumo, katać jo brzidko godōm? Dyć to je dwudziysty piyrszy wiyk. Dzisiej pierōn to je normalne słōwko. Jakbyście słyszeli, jak ludzie poradzom wyklinać, to by wōm sie gupie zrobiło... - Jo tam już tego niy chca suchać. Wszysko skuli tego gorolstwa! Naskludzało sie tego tukej i zaczli tak brzidko godać. Żodyn porzōndny Ślōnzok tak godać niy bydzie! Jakby niy ône, to byś już downo, synek, bōł inspektorem, a niy ino durś ajnfachowym kōmisorzym. Jo ci to godōm, Ślōnzok zawdy bydzie... - Dejcie pokōj, Ōumo... Tak jak godōm, niy ma żodnych śladōw, żodnych podejrzanych, żodnych poszlakōw! borok tak sie znerwowoł, że aże sie załknył, a nudel wylecioł mu z gymby i wpod nazod do talyrza. - A bo to piyrszo tako sprawa? Ōuma Hanusikowo strzeliła macha wiym wszysko nojlepij, ale i tak wōm niy powiym Pamiyntōm, jak za modu 11
4 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK mōj ujek Rudolf pił gorzoła z sōmsiodym Papierniokiym, tym, co to chowoł te psy... - Ja, ja, znōm ta historyjo. Papierniok go zaciukoł i nafutrowoł nim psy. - Abo ta krowa, synek... Godałach ci, jak moimu tacie straciła sie krowa, ta, co dostoł ôd Korfantego za to, że welowoł za Polskōm? Mamulka cołkie życiy ryczeli na niygo, że przepił ta krowa, a ôn durś wajoł, że to niy ma jego wina... - Zaś sie wōm wszysko pokićkało. Krowy żodyn niy wziōn, bo żeście jij nigdy niy mieli. Korfanty ino jōm ôbiecoł, a psinco wōm doł. - Ale niy kożdo sprawa do sie wyerklerować, synek, przeca ô tym wiysz. Niyroz je tak, że na rozum niy do sie czegoś... - Wszysko sie do wyerklerować, Ōumo. - Jo tam swoje wiym, jo wierza we duszyczki. A ciebie sie zdowo, że fto nōm dowo znaki? - Niy wiym, fto wōm dowo znaki, ale chciōłbych, żeby doł mi jaki znak, kaj mōm szukać tego pierō... tego mordyrza. - Pamiyntosz, synek, ta noc, jak twojigo ôjca zasuło na grubie? Pamiyntosz? Hanusik pamiyntoł, katać by mioł niy pamiyntać? Mioł wtynczos piynć lot, ôjciec mioł nocka, a ôn ôstoł u Ōumy. Genau ô tyj godzinie, kej tōmpło na grubie, kloper ślecioł z hoka, chocioż durś tam wisioł i żodyn go niy tykoł. Tak po prowdzie, Achim Hanusik wierził w roztomajte stworoki i inksze pierōństwa, ino że majerantnymu kōmisorzowi Hanusikowi niy pasowało wierzić w takie gupoty. 12
5 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH - Ja, ja, synek, niy wszysko do sie wyerklerować na rozum... A godałach ci, jak staro Żymlino znodła podciepa zamiast swoigo bajtla? - Co wy zaś fandzolicie? znerwowoł sie zaś Hanusik Dyć Pyjter Żymła robi terozki zy mnōm, normalny karlus, a niy żodyn podciep. Pomyśleliście chocioż roz, jak ôn sie musioł czuć za bajtla? Ino ludziom krziwda robicie takim fulaniym! Jakieś trzidziści piynć lot nazod cołki Nikisz godoł ô tyj sprawie. Staro Żymlino, kero bōła kōncek pitōmo, narobiła larma, że dioboł wziōn jeji bajtla i zamiast niygo doł podciepa. Wszysko bez to, że mały Pyjter mioł srogo gowa i ryczoł skuli bele czego. Ftoś pedzioł Żymlinie, że jak taki podciep dostanie sroge szmary, to dioboł sie zlituje, przidzie po niygo i weźnie go nazod. No i zaczła loć boroka kloprym po rzici, a tyn ryczoł coroz to głośnij i głośnij. Yntlich zamiast diobła prziszła Milicja Obywatelsko i zebrali Żymlinie bajtla. Gupio baba poszła do wiynziynio za znyncanie sie nad bajtlem, a Pyjtra dali do dōmu dziecka. Ôd tamtego czasu ôstała mu srogo sympatia do milicjantōw, kerzi po prowdzie uretowali mu życiy. Sympatia bōła tako, że majerantny Pyjter Żymła sōm poszoł za policaja i terozki bōł partnerym Hanusika w Wydziale Szpecjalnym. Hanusik z poczōntku mioł ciynżko przekonać sie do Pyjtra, ale yntlich prziszoł ku tymu, że Żymła je normalny chop, co to i wypić sie lubi, i robotny je. Skuli tego fest go nerwowało, że Ōuma Hanusikowo durś fandzoliła takie gupoty. 13
6 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK - Pyjter to je terozki mōj kamrat i mōj partnyr w robocie i niy chca, co byście tak ô chopie godali. Jużeście mu za tela, wszyskie klajcbaby, narobiły ôstudy za bajtla pedzioł Hanusik i ôdstawił talyrz na znak tego, że tymat mo za zawarty, i na znak tego, że czeko na drugie daniy. - No, jo tam swoje wiym pedziała cicho Ōuma Hanusikowo A jak wyerklerujesz to, jak Hitler dō mie szczyloł afy z ôbrozka? Godałach ci to? - Jakiś milijōn razy. Docie mi yntlich pojeś?! pedzioł doś frechownie kōmisorz Hanusik. Ōuma, tyż znerwowano, poszła do kuchni. *** Achim Hanusik i Pyjter Żymła stoli we wieczōr przed klubem Szaufynster na Mariackij. Żymła kurził cygareta, a Hanusik, kery ciepnył, muldoł kałguma. Szaufynstra ôtwarli niydowno, ale hnet stoł sie, jak to godajom modzioki, kultowy, skiż tego ôba policaje musieli wystoć swoje we raji, zaczym prziszli dran i mogli wlyź do klubu. Kożdo noc fajerowały sam roztomajte sztudynty i niy ino. A nojważniejsze, że w Szaufynstrze ôstatnio noc swoigo życio spyndziło piynć ze ôźmiu ôfiar mordyrza ze Sztauwajerōw. - Jo ci godōm, chopie, mordyrz to musi być jedyn z nich, może nos prawie mijoł pedzioł Żymła, jak już tam wlyźli Na zicher to je tak. Tańcujom i pijōm wroz gorzoła, pra? Wtynczos ôn za nimi 14
7 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH idzie, zaciuko ich kajś we krzokach i wciepuje do stowu. Może bez cufal go sam trefiymy. Jedna rzecz ôstała blank tako sama u Pyjtra z czasōw, jak ôba z Hanusikiem bōli bajtlami. Łeb mioł glacaty, kōncek kanciaty i niyproporcjonalnie srogi do reszty cołkigo Pyjtra. Skuli tego frechowne rojbry na placu godali na niygo telewizor. Gryfny tyż nigdy niy bōł, tōż i freli znojś sie nigdy niy poradził. A że Hanusik tyż niy nadowoł sie do monogamii, to chopy wtedy ôwdy po robocie szli na piwo i tak sie ôroz porobiło, że bōli partnyrami niy ino we robocie, ale i kamratami po fajrancie. We klubie fest woniało parfinami i cygaretami. Policaje kupili po piwie, coby sie niy ciepać w ôczy i zicli sie wele szynku. Hanusik zaczōn filować po ludziach. Tam, kaj siedzom takie dziwne karlusy z kolorowymi kudłami, to na zicher muszōm być jakie artysty. Kōmisorz niy umioł strzimać artystōw, bo to fest maszketne ludzie. Z eki co chwila bōło słychać jakieś śpiywki po niymiecku, a wele stolika stoła epno ślōnsko fana. Tam siedzieli i pili piwo chopy ze stowarziszynio Nowy Lepszy Ślōnsk. Fajne karlusy, kere jak ino sie trefili, to zawdy mieli kupa pōmysłōw, co by zrobić, coby sie kożdemu sam lepij żyło. Ino jak na drugi dziyń sie budzili, to żodyn niczego niy poradził sie spōmnieć. W drugij ece ôboczyli trzi frele, kere ku nim roz za kedy kukały. Hanusik i Żymła wejrzeli na nie ino roz. Ôba dobrze wiedzieli, że ône i tak niy godajom z chopami z geltagiym bez nojmynij piynciu cyfr. 15
8 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK - Pomyśl, chopie, kożdy z nich to może być nasz mordyrz pedzioł Żymła, kery tyż durś kukoł po sali. Hanusik zaczōn sztaunować: jedyn z artystōw mioł taki frechowny pysk, trza na niygo dać sie pozōr. A ta ryszawo, gryfno frela w miniōwie? Toć, fto pedzioł, że mordyrz to musi być chop? Przeca kożdy wiy, że ryszawe je zawdy frechowne, a ôna wyglōndo na dość wyzgerno, tako, co poradzi sie schować i jak chopa dobrze piźnie ôd zadku we gowa to... Ōuma zawdy godali: Ryś, pyś, puternoga, to ôd diobła ôdernoga. Hanusik i Żymła filowali na ludzi i pili piwo. Po trzecim kōmisorz kapnył sie, że jakby tak prawie terozki wloz ftoś w tresku, na kerym stoło: To jo żech ich zabił, to miołby ciynżko go zaaresztować. - Ida do haźla Pyjter Żymła wloz Hanusikowi we te medykowaniy. Kōmisorz ôstoł sōm. Ôroz ôboczył, że wele niygo zicła sie gryfno frela. Szlangōwa miała dugie blōnd wele i krōtko kecka. - Sōm żeś tukej je? zagodała do niygo ze seksownym, ślōnskim akcyntem i ciepła mu ślypko. - Wiysz, kożdy z nos sōm sie rodzi i sōm umiyro ôdpedzioł kōmisorz pomału i tak trocha filozoficznie Za to ty, widza, żeś je pierōnem zmysłowo. - Niy, jo niy ma z Mysłowic bōło fest larmo, jak to zawdy we klubie Jo je ze wsi, ale miyszkom terozki tukej, na Paderewie. - Aha. - Wyglōndosz na chopa, kery mo jakoś srogo utropa napoczła go bamōncić blōndyna. 16
9 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH - Dzioucho, a fto sam na Ślōnsku niy mo problymōw? - Dobra, powiym tak: co tako frela jak jo musiałaby zrobić, coby iść z tobōm do lyża? zachichrała sie zolytnie. - Normalnie to styknie, że zaklupie do dźwiyrzy... - Ja, ale skōnd jo bych miała wiedzieć, kaj ty miyszkosz? Kōmisorz sztaunowoł chwila. Niyrod dowoł inkszym swoja adresa, do tego w chaupie mioł bajzel i bōło mu gańba. - A może pōdymy do ciebie? pedzioł. - Dobra, to pōdź dō mie, na Paderewa. - Musza ino pedzieć moimu partnyrowi, że ida Hanusik ôroz spomnioł sie, że sōm sam niy prziszoł. - Twojemu partny... Ty, tyś chyba niy je ale... - dzioucha trocha sie chyba wylynkała. - Niy, niy. Niy ô tym godōm! Chciōłech pedzieć: kamratowi, no, tymu, co żech z nim poszoł do haźla... Co jo godōm... Tymu, co żech z nim sam prziszoł, ale ôn poszoł do haźla terozki... Hanusik spokopił, że bez te sztyry piwa, co je mioł wypite, sōm niy wiy, co beblo. - Dobra, dej już pokōj, i tak mi sie podobosz. Idymy dō mie zakomandyrowała blōndyna, rozśmioła sie i pokozała wszyskie zymby. Kōmisorz ôboczył, że mo je fest żōłte i jakieś krziwe. Pomyśloł, że to na zicher skuli cygaretōw, ale po sztyrech piwach bōło mu i tak egal. 17
10 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK *** - Pōdymy na skrōty, ja? Bez Sztauwajery? pedziała blōndyna, jak już wylyźli ze Szaufynstra i szli ku Paderewie. - Bez Sztauwajery? A niy ma ci strach? Słyszałaś ô tych ôźmiu trupach? spytoł sie kōmisorz. - Tyś je taki strachliwy, ja? Mie tam niy ma strach, złe złego sie niy chyto zachichrała sie fidryna i pokozała rynkom na keryś blok Miyszkom w tamtyj chaupie. Wynajmuja miyszkanie z kamratkami, ale dzisiej ich prawie niy ma. Pojechały nazod na wieś, w polu robić. Jak sztopli na chwila wele piyrszego stowu, Hanusik drap wytrzyźwioł i zaczōn filować, czy aby kajś w krzokach niy ôboczy tego gizda, za kerym tela tydni cichtowoł. Frelka psinco sie z tego robiła. Durś sie chichrała, dowała mu kusiki i godała ô gupotach. Yntlich prziszli ku jeji chaupie. Ôroz w siyni zrobiło sie blank cima. - Pierōnie, nic sam niy widać. Na zicher sie wōm byrna przepoliła pedzioł kōmisorz. Wtynczos kole jego gowy pokozała sie epno, świyconco kula, tak nogle, że sie aże wylynkoł. - Ô, dziynki! Downo żech cie niy widziała. Przidosz sie. pedziała frela. - Z kim ty godosz? spytoł sie Hanusik, kery żodnego niy widzioł. - To? Nooo... Nasz wachtyrz... 18
11 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH - Ô tyj godzinie mocie wachtyrza, kery wōm świyci? No nic, chwała Pōnbōczkowi, że niy społ, bo idzie krapyki sam połomać. - Eee! dzioucha szczeliła macha, jakby jōm co zabolało Pōnbōczka do tego niy miyszej. Taki żeś je religijny? - Jo i religijny? Niy, niy. Jo je fest mroczny, jak ta gruba, na keryj mi fatra zasuło. Żyja w grzychu. - No i dobre. - Ale ty niy mosz jakigo chopa? Bo wiysz, religijny żech niy ma, ale mōm zasady... - Pora rokōw nazod miała żech sie hajtać, ale w sōm dziyń weselo stała sie tragedyjo... Ino że jo niyrada ô tym godōm. Muszymy? - Godać? Toć, że niy muszymy, godka je przereklamowano. pedzioł Hanusik. Wlyźli do jeji miyszkanio na czwortym sztoku. Frelka znodła kajś wino i zaczli swoja upojno noc... *** Kōmisorz Hanusik zaś sie ôbudził na kacu. Ino że terozki niy we swoim lyżu ino w ciasnyj ajncli ze zmaraszonym bifyjem, na kerym stoła prōzno flaszka z modrymi kwiotkami. Na gipsdece ôboczył jakeś fleki. Potrzebowoł pora sekund, coby sie spōmnieć, skōnd sie wziōn w tyj ajncli, byzuch we Szaufynstrze i blōndyna, z kerom poszoł do lyża. Ale terozki w lyżu bōł sōm. Wejrzoł na zygor: za piynć dwanosto. Klara fest świyciła bez takie maszketne, pōmarańczowe forhangi. Łeb zaś go boloł 19
12 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK fest i rod by sie powajoł, ale ôroz usłyszoł głos frelki z łaziynki. - Durś nynosz? Hanusik ze wszyskich sił prōbowoł sie spōmnieć, jak ôna sie mianuje. Niy poradził. Lygnył sie nazod na zygōwku i wystynkoł: - Już stowom. Blōndyna wlazła do izby po sagu, z lajbikiem w rynce. Terozki, po jasnoku, Hanusik ôboczył, co blank niy bōła tako gryfno, jak mu sie przōdzij zdowało. Kudły potargane, niywysztiglowano, fest chudo, z żōłtymi zymbami, na kerych miała jakieś żelozne plōmby. Ale i tak durś miała coś, co go ku nij ciōngło. - Pōdź sam dō mie pedzioł kōmisorz, bo sōm niy mioł siły ślyź i sie ôblyc. Blōndyna ze szwōngiym ciepła sie do lyża i ôroz już siedziała na nim. Chyciła go za hyrtōń i udowała, że go dusi. Kōmisorz pomyśloł, że robi go za bozna i zaczōn sie śmioć. - Ty giździe, połednie, a ty sam śpisz, zamiast robić, co do ciebie przinoleży? frelka chichrała sie zolytnie i dusiła go coroz to mocnij. Ôroz Hanusik kapnył sie, że to już niy sōm bozny. - Dobra, ustōń, już stowom... Ykh... Czekej, bo mie udusisz... Słyszysz? Przestōń! Niy poradza dychać! Dej już pokōj... Wejrzoł na jeji faca i spokopił, że to niy sōm graczki. Zrobiła sie blank poważno, a jeji wysztrekowane rynce coroz mocnij go dusiły. Skacowany Hanusik wiedzioł, że niy mo za tela siły, coby sie ôd 20
13 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH nij uwolnić. Ôroz lyże niy szczimało tego huśtanio i zynkło sie, a materac z kōmisorzem i frelkom ślecioł na zol. - Dziynki ci, Ponbōczku, za te lipne meble z Ikei rozśmioł sie Hanusik. - Co ty mosz z tym Ponbōczkiem? Coś je, kapelōnek?! rykła frela i terozki derech bōło widać, jakie mo ôszkliwe zymby. Ale wtynczos Hanusik już mioł inicjatywa w tyj chaji. Piznył jōm lewym siyrpowym we faca, aże sie przekopyrtła, gibko znod kajdanki w kapsi swoigo mantla i za chwila gizd-baba ôstała leżeć na zolu, a piana loła sie z jeji pyska. *** Achim Hanusik i Pyjter Żymła siedzieli w gabinecie Hanusika na kōmisariacie. Żymła prawie przysmyczył papiōry. - Sprawdziłżeś jōm? Mosz coś? spytoł Hanusik, kery durś chytoł sie za bolawy hyrtōń. - Nic szpecjalnego, chopie pedzioł Pyjter Mianuje sie Krista Połedniok. Normalno motyka, fuchtla, połno sam takich. Bydzie piynć lot, jak sie skludziła do Katowic. Bezma kajś ze wsi wele Pszczyny. Notowano za prostytucja. Wcześnij niy bōła agresywno, musiołżeś jōm czymś znerwować. - Niy, niy Hanusik zamyślił sie Jo mōm taki gyfil, że to mo coś wspōlnego z naszōm sprawōm. Jo we cufal niy wierza. 21
14 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK - Ale ô co sie sam może rozchodzić, chopie? Jak sie zadowosz z fuchtlami, to potym mosz takie przigody. A mordyrza jak my niy mieli, tak niy mōmy. - Sprowdź jeszcze jeji nōmera telefonu, klijyntōw i tak dalij. - Jużech to zrobił, chopie. Je tam jedna doś znano persona. - Fto? - Jōzef Walenciok. Coś ci to godo? Toć, że godało. Jōzef Walenciok prezes Wszechgōrniczego Zwiōnzku Zawodowego Hajer, keremu kyjzynblaty dały miano Piyrszego Hajera Ślōnska. Epny chop, kerego boł sie kożdy polityker, niy ino sam na Ślōnsku, ale w cołkij Polsce. Stykło, że Prezes Walenciok tak pedzioł i sto autobusōw ze znerwowanymi hajerami jechało na Warszawa ciepać koktajle Mołotowa i loć kilofami borokōw policajōw. To skuli niyustympliwości Jōzefa Walencioka żodno partia w Polsce ani niy śmiała tykać tymatu posyłanio hajerōw na wcześniejszo pynzyjo, a ô zawiyraniu grubōw niy bōło godki. - Pierōnie, a wetnołbych sie, że taki chop jak Jōzef Walenciok rodszyj mo gryfniejsze frele pedzioł sōm do siebie Hanusik. *** Hanusik i Żymła zaklupali na dźwiyrze i wlyźli do biura Wszechgōrniczego Zwiōnzku Zawodowego Hajer. Jōzef Walenciok pedzioł, że ja, pogodo 22
15 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH z nimi, ale zaroz dodoł, że mo mało czasu. Siedzioł na zeslu i dziwoł sie choby na jakichś gupielokōw. Na stole mioł leżeć złoty aszynbecher i filok, kery kosztowoł tela, że z geltagu policaja niy szłoby na niygo uszporować i bez cołki rok. Bōł to srogi chop ze siwōm brodōm, ôblyczony w elegancki ancug ze złotymi kneflami. Mioł westa i modry binder, a z kapsy wystowoł mu kōncek biołego taszyntucha. Hanusik widzioł go przōdzij ino we telewizorze, ale mioł dziwny gyfil, że sie już kajś trefili. - Jak moga wōm pomōż? spytoł Prezes. - Chcymy ino sie ô coś spytać. pedzioł Żymła Znocie tako baba jak Krista Połedniok? - Piyrsze słysza, fto to je? - Motyka tako, ôskarżono ô prōba zamordowanio policaja. Wasza nōmera znodli my w jeji telefonie. - Niy gorszcie sie, ale chyba wōm sie niy zdowo, że znom po imiyniu kożdo jedna fuchtla. - Ale prziznowocie sie do korzystanio z jeji usług? spytoł sie Żymła i powyciyroł swoja wielo gowa taszyntuchym, bo tako godka zawdy fest go mynczyła. - Blank możliwe, ale to chyba niy ma niylegalne, pra? ôśmioł sie Prezes Walenciok Chcecie mie zawrzić za seks pozamałżeński? - Jo myśla, że wos szłoby ôskarżyć ô kupa inkszych rzeczy wyrwało sie Pyjtrowi. Pyjter niy mioł hajerōw w zocy, a zwiōnzkowcōw to już nojmynij. Szterowało go, że durś robiōm sztrajki i chaje i pierōm policajōw kilofami. 23
16 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK - Dej pokōj sztuchnył go Hanusik, kery sōm mioł fatra hajera. - Chopy, nic niy wiym ô ty waszyj Kriście, a że chop roz za kedy musi sie zabawić, to wiadōmo. Mōm ciynżko robota. Wiycie, co to je brōnić gōrniczych przywil... tfu! Ôdwiecznych praw naszyj branży? - Ja, ja. Robicie ino chaje, a co mo z tego taki borok, normalny hajer? Kej żeście ôstatnio na dole bōli? wyrychlił sie Żymła. - Synek! Jōzef Walenciok tyż sie już trocha znerwowoł Jo żech pomogoł hajerom, jak wos jeszcze na świecie niy bōło! Ani waszych fatrōw, ani ōupōw... - No, poleku! My zaś niy sōm takie mode. Niy rōbcie ze siebie takigo starzika prōbowoł załagodzić naszpanowano sytuacjo Hanusik. - No, byście sie zdziwili, kejbyście wiedzieli, wiela jo mōm lot. ôpamiyntoł sie kōncek Prezes WZZ Hajer Ale dobra, mōm roboty w pierōny. Chcecie sie jeszcze ô coś inkszego pytać? Bo jak niy, to... *** Kōmisorz Hanusik przijechoł nazod do dōm niyskoro, już po cimoku. Ôd razu kapnył sie, że coś mu niy sztimowało. Dźwiyrze bōły ôdemkniynte, chocioż pamiyntoł dobrze, że jak w niedziela broł sie do Ōumy na ôbiod, to na zicher wszysko pozawiyroł. Seblyk szczewiki we siyni i po cichu wloz 24
17 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH do antryju. W chaupie bōł bajzel, jeszcze wiynkszy jak tyn, kery ôstowioł normalnie. Dźwiyrze do izby ôtwarte bōły do mola i ftoś tam rōmplowoł. Hanusik wyciōngnył pistoula i wloz rajn. Ôboczył małego chopka, kery sznupoł mu we szranku. - Niy ruszej sie! pedzioł kōmisorz. Kradziok tak sie skōncetrowoł na sznupaniu, że ani sie niy spodziewoł, że ftoś wlyzie do chaupy. Pomału ôbrōcił sie ôd szranku. - Znom cie, ty ôchyntolu pedzioł kōmisorz, jak ino ôboczył jego faca Ty sie mianujesz Poliwoda, Hanek Poliwoda. Chyba ze trzi razy żech cie już zawar, kradzioku pierōński. Czego sam szukosz? - Jeronie, panie Hanusik, niy gorszcie sie. Kozali mi! zaczōn szkamrać kradziok Jo wōm powiym, wszysko wōm powiym, ino schrōńcie ta pistoula. Kōmisorz wyciōngnył kajdanki i aresztowoł Poliwody. Wtynczos wybroł na mobilnioku nōmera ôd Żymły. - Pyjter? Godo Achim. Jeżech w dōma. Prawie żech sam znod jednego lebra. Pamiyntosz takigo paciuloka, Hanka Poliwody? Ja, tyn kradziok z Nikisza. Czegoś u mie szukoł, zaroz sie dowiym, fto go sam przisłoł. I niy godej mi, że to wszysko niy mo... Poczkej chwila... Przeca tyn gizd sam przed chwilōm jeszcze bōł, jak to możliwe pomyśloł Hanusik. Tam, kaj ôstawił kradzioka Poliwody w kajdankach, ôboczył ino kajdanki leżeć na zolu. Kaj je tyn pierōn, jak ôn citnył? Bez dziurka ôd klucza? Przeca wszysko do sie wyerklerować na rozum... A może Ōuma miała 25
18 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK recht? Może sōm rzeczy, kerych na rozum sie niy do? *** Kōmisorz Hanusik stoł wele chaupy na Nikiszu, w kerej miyszkała jego Ōuma. Tak już mioł, że jak keroś sprawa wydowała mu sie za ciynżko, to jechoł do Ōumy i pytoł sie ô jeji zdanie. Chocioż żodnymu na kōmisariacie ô tym niy godoł, niyroz już tak bōło, że Ōuma Hanusikowo poradziła mu pedzieć cosik takigo, że ôroz zaglōndoł na cōłko sprawa z blank inkszyj zajty. Ino że Ōumy prawie niy bōło w dōma, a kōmisorz niy wziōn sie z chaupy kluczōw do jeji miyszkanio. Na zicher poszła do Zielenioczki po żur - pomyśloł i chciōł poczkać, aże przidzie nazod. Jak tak stoł, ôroz zza winkla wyloz mody karlus, hip-hopowiec w tych jejich szerokich galotach i mycce ôblyczonyj do zadku. Jak szoł wele Hanusika i wachlowoł rynkami choby jakiś pitōmy, zarapowoł mu: - Widzisz wiyncyj, wiysz wiyncyj, tak to je mnij wiyncyj... Co to ale sōm za gupieloki, te hip-hopowcy pomyśloł kōmisorz, ale zaroz pedzioł sie: A może coś w tym je? Coś, czego jo niy widza, a co je blank blisko? Jak to ôbocza, to byda wiedzioł wiyncyj?. I zaczōn filować naobkoło. Po drugij strōnie ulicy, wele fotografa Niyszporka, stoła jakoś matka z bajtlym, kery mioł może z piynć lot i durś robił lar- 26
19 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH mo. Hanusik pomyśloł, że bajtel mo, tak jak i Pyjter Żymła, fest epno gowa. - Zawrzij gymba doradziła mu matka i durś klachała ze sōmsiadkom. Skōnd sie bierom takie nieusuchane, dopolōne bajtle? pomyśloł kōmisorz Żodnego sie taki niy boi. Jakby to bōło sztyrdziści lot nazod, to skuli tego srogigo łeba zaroz kożdy by pedzioł, że na zicher podciep. Hanusik za bajtla boł sie, że jak bydzie rojbrowoł, to przidzie po niygo bebok i go zebiere. Ja, ale terozki żodyn już w podciepy, beboki i utopce niy wierzi, pra?. Ôroz we gowie kōmisorza cosik zaświtało. Egal! U Ōumy zjym kołocz i napija sie kawy na drugi roz - pomyśloł, wloz do autoka i pojechoł. *** Tak mu sie mierzło, że we sztyry godziny wachowanio we autoku pod chaupōm Jōzefa Walencioka poradził zeżrić wszyskie klapsznity z kyjzom i dwa razy przegroł płyta ze ślōnskimi szlagrami. Przōdzij stoł tukej Pyjter Żymła, kery zaś mioł prziś wachować wele jedynostyj na wieczōr. Kōmisorz pomyśloł, że z tym cichtowaniym to jednak gupie wynokwili, bo we chaupie durś bōło cima. Walenciok popołedniu wloz niby rajn, ale potym jakby go niy bōło. Ale mo ruła, myśloł sie kōmisorz i już sztaunowoł, coby ciepnōnć te wachowanie w pierōny i pojechać sie na piwo do szynku. 27
20 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK Yntlich Hanusik doczkoł. Prezes wyloz z doma już po cimoku, trzi ćwiyrci na dziysiōnto. Terozki niy mioł już ancuga, ino ajnfachowy dres z kapucom na łebie, jakby szoł sie polotać na Sztauwajery. Hanusik zaroz szczyrknył do Żymły. - Pyjter, widza go. Tak sie macoł, że jużech myśloł, że dōm mu pokōj. Idzie sie polotać. Cisna za nim. - Dobra, chopie. Jo je fertich cołki czos. Jak co, to dowej znać pedzioł Żymła, a kōmisorz poznoł po godce, że je fest znerwowany. Kōmisorz, choby ciyń, poszoł za Walenciokiym. Tak doszli nad stow. Jōzef Walenciok siednył sie na trowie, a Hanusik siupnył za hasiokiym ôszprejowanym bez kibicōw. Wiedzioł, że Prezes czeko na kogoś, ino niy wiedzioł: na swoja ôfiara, abo na kogoś, z kim mioł sie trefić. Ôroz stało sie cosik tak dziwnego, że kōmisorz sōm do kōńca niy wiedzioł, eli to mu sie niy śni. Z tyj zmaraszonyj wody wyloz chop. Niy bōł ôblyczony choby nurek, wyglōndoł wiyncyj jak normalny elwer. Mioł zielōny cwiter, a kudły tuste i poklejone ciaplytom. Na łebie mioł dziwno, czerwōno mycka, choby jaki hampelman. Kōmisorzowi zdało sie dziwne, że tako ważno persona jak Prezes WZZ Hajer trefio sie w nocy, na Sztauwajerach z ajnfachowym haderlokiym. Hanusik lygnył sie za hasiokiym we chabaziach i staroł sie dychać tak cicho, jak ino poradził, coby niy przepasować nic z ich godki. 28
21 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH - Mōm już tego doś! Tyś chyba ôgup! pedzioł Prezes Walenciok Ôziym trupōw? Ôziym? I myślisz, że żodyn sie niy kapnie? - Jo tyż mōm doś, dyć skuli tego to robia ôdpedzioł dziwny elwer-niy-elwer. Wiela jeszcze mōmy udować, że nos niy ma? Jak dugo jeszcze bydymy sie ich boć? To ôni majōm sie boć nos, a niy my ich! - Ciebie sie zdo, żeś je fest ôdważny, ale to niy ma żodno ôpowoga. To je gupota! Ty wiysz chocioż, kery mōmy rok? Ciebie durś sie zdowo, że żyjymy sto lot do zadku, że utopisz jakigoś pampōnia i żodyn go niy bydzie szukoł? Policja bōła u mie wczorej. Krista zawarli, Hanek mało wiela tyż poszoł do wiynziynio skuli ciebie. Niy ma ci gańba? - To wōm powinno być gańba, pierōńskie kōnformisty ôdpedzioł tyn w czerwōnyj mycce, jakby psinco sie robił z tego, co godo Prezes Jōzef Walenciok. - My sie dostosowali do nowych realiōw, ino ty jedyn niy poradzisz. Jo rozumia, sōm my solidarni. Ale czamu niy możesz robić tego po nowymu? Choby Paterples? Hanusik pomyśloł chwila i spōmnioł sie. Paterples Diving Center Ltd! Bōła to firma, w kerej szło borgnōnć sprzynt do nurkowanio. Pora lot nazod bōło w cajtōngach mocka larma skuli firmy i włościciela, Hajnela Paterplesa. Poru klijyntōw utopiło sie, jak nurkowali. Bōły podejrzynia, że sprzynt bōł felerny, ale psinco kōmu udowodnili. Ôroz wszysko zaczło sie ukłodać kōmisorzowi we gowie. 29
22 MARCIN MELON - KŌMISORZ HANUSIK - Paterples to konformista, genau taki sōm, jak i ty. Kej żeś ôstatnio sjechoł na dōł na grubie? Spodobały ci sie gabinety, mobilnioki i sekretarki, prowda, panie Prezesie? Wiysz, że terozki ani baby hajerōw niy godajom im szczynśliwo, jak idōm do roboty? dziwny chop w czerwōny mycce godoł coroz głośnij. - Sōm inksze czasy, kożdy z nos sie musioł dopasować. A ty ino auflaufu nōm narobisz. - A co wy z tego mocie? Poloki sam przylyźli i co? Ftoś nos mo w zocy? Ftoś ô nos pamiynto? Nawet bajtli sie ô nos niy uczy! Wiysz ô czym bajtle sie uczom? Ô złotych kaczkach i smokach wawelskich. Takie pierdoły! Myślisz, że keryś z tych ôźmiu, co żech ich utopił, skapnył sie, fto jo je? Do kōńca żodyn niy wiedzioł! Zrobili zy mie ajnfachowego mordyrza. Hanusik słyszoł już za tela, coby wylyź z chabaziōw. - Stoć, policyjo! Dźwigać rynce, szlus. Aresztuja wos. Tego hampelmana za seryjne mordy, a wos, Walenciok, za... - Niy, chopie, to niy ma tak ruk-cuk Hanusik usłyszoł ze zadku głos, kery skōndś znoł. Ôbrōcił sie i ôboczył za sobom stoć swoigo partnera, Pyjtra Żymły. Ino, że pistoula Żymły niy bōła ucylowano we Walencioka i jego kamrata, ino we kōmisorza. - Pyjter, czyś ty ôgup? Jo już wszysko wiym! Tyn we czerwōnyj mycce prziznoł sie do mordowanio, a Walenciok ô tym wiedzioł prōbowoł tuplikować kōmisorz. 30
23 ÔZIYM TRUPÓW NA SZTAUWAJERACH - Jo tyż to wiedzioł, Achim, i to downo. pedzioł Żymła Niy gorsz sie, chopie, cołkie życiy żech chcioł udowodnić, żech je taki sōm, jak wy. Ale niy, jo żech je jedyn z nich. I jo ich, chopie, rozumia. - Ty? Ty giździe! To jo żech sie skuli tyj twojij epnyj gowy proł z chacharami na placu, coby na ciebie niy godali Telewizor, a ty mi terozki tako nōmera robisz? Ale żech sie chachnył! Ty..., ty..., ty podciepie pierōński! - Ja, jeżech podciep. Zawdy żech nim bōł. Ino jedna Żymlino sie kapła, żech niy ma jeji bajtlym. Jak mie wtynczos prała kloprym, to już hnet moje mieli prziść pō mie, ale milicjanty bōły gibcij. No i ôstołech tukej, chopie, ale zawdy bōłech inkszy. Nigdy żech sie sam niy czuł choby u siebie. Znać bōło, że tyn coming out Pyjtra fest go sztresowoł, bo durś ôbciyroł pot ze swojij srogij gowy. - Dobra, Pyjter, szczylej i do wody z nim pedzioł chop w czerwōnyj mycce. Sytuacjo zrobiła sie fest naszpanowano. - Niy, niy, poczkej! Achim to je mōj kamrat, jo mu to chca wytuplikować pedzioł Żymła Pomyśl, Achim. Niby je rōwnoś i demokracja, pra? Co dziesiynć lot, chopie, Poloki robiōm tyn swōj spis powszechny. Myślisz, chopie, że tam idzie zadeklarować, że ftoś je utopcym choby Ernest, abo podciepym jak jo? Katać! Przeca nos ôficjalnie niy ma. No, to co my zrobili? Zadeklarowalimy, chopie, że my sōm Ślōnzoki, gynau takie same jak i ty. I co 31
NIKISZOWIEC GISZOWIEC
NIKISZOWIEC GISZOWIEC 03 Unikalno architektura dlo (niy)ledy jakich ludzi 04 Poczontki 06 Ekspresym z Giszowca na Bałkany 07 Amerykański epizod 08 Artystyczny fenomen 10 Zabytki techniki Spis treści WBardziej szczegółowo
mierzyć gęstość tkanki - duŝa rozdzielczość rzędu 1 mm.
Diagnostyka medyczna przykłady W4 Tomografia rentgenowska - pozawala wykryć guzy, obrazować dobrze widoczne róŝnice, płyn CSF, kości, tkankę miękką, lub słabo widoczne tkanki. Magnetyczny rezonans jądrowyBardziej szczegółowo
II ŚLĄSKI ZLOT SYREN JEST IMPREZĄ NAWIĄZUJĄCA DO BIELSKIEGO RAJDU SYREN.
II ŚLĄSKI ZLOT SYREN JEST IMPREZĄ NAWIĄZUJĄCA DO BIELSKIEGO RAJDU SYREN. Aby urozmaicić kalendarz imprez w 2013 roku postanowiliśmy zamiast rajdu zorganizować I Śląski Zlot Syren, który okazał się dużymBardziej szczegółowo
Boju bojka... O tym, jak Skarbnik...
Boju bojka... O tym, jak Skarbnik... W jednym miasteczku na Górnym Śląsku żyła se szczyśliwie górniczo familio. Ojciec fest przoł kopalni, bo z nij żył, matka przoła synkom, bo w nich widziała cały świat.Bardziej szczegółowo
Uśmiech Matki Boskiej sztuka w I akcie, w II odsłonach.
Uśmiech Matki Boskiej sztuka w I akcie, w II odsłonach. Objaśnienia: [1] kipisz - przeszukanie osobiste, bagaży lub pomieszczeń; [2] kopertowka - koperta z nadrukiem tematycznym, znaczkiem i stemplem nielegalnejBardziej szczegółowo
SZNITA Z BAJLAGOM ALMANACH POETYCKI
SZNITA Z BAJLAGOM ALMANACH POETYCKI SZNITA Z BAJLAGOM ALMANACH POETYCKI V REGIONALNY KONKURS POETYCKI - PO ŚLONSKU IM. KS. NORBERTA BONCZYKA RUDA ŚLĄSKA 2009 Copyright by Miejska Biblioteka PublicznaBardziej szczegółowo
ŚLĄSKI ROK OBRZĘDOWY
ŚLĄSKI ROK OBRZĘDOWY NOWY ROK 01.01 My na Ślonsku winszujymy tak: STYCZEŃ "Winszuja Wom szczynścio, zdrowio Błogosławiyństwa świyntego od Pana Boga miłego. Na tyn Nowy Rok i na wszystki lata, póki żyćBardziej szczegółowo
SCENARIUSZ SZKOLNEGO FESTIWALU PIOSENKI ŚLĄSKIEJ. Organizatorzy: mgr Marta Matulka, mgr Mariola Przebieracz
SCENARIUSZ SZKOLNEGO FESTIWALU PIOSENKI ŚLĄSKIEJ Data: 18.12.2008 Miejsce: atrium szkoły Czas trwania: 2 x 45 minut Uczestnicy: uczniowie klas I - III Organizatorzy: mgr Marta Matulka, mgr Mariola PrzebieraczBardziej szczegółowo
Gazeta Związku Górnośląskiego
Gazeta Związku Górnośląskiego MIESIĘCZNIK BEZPŁATNY GRUDZIEŃ Nr 13 (20) / 2016 ISSN 2391 5331 NUMER ŚWIĄTECZNY W drodze do Betlejem Foto: ks. prof. A. Wuwer Śląskowi i jego wszystkim Mieszkańcom życzymy,Bardziej szczegółowo
Zarząd Powiatu Gliwickiego w osobach: Michała Nieszporka starosty gliwickiego, Waldemara Dombka wicestarosty gliwickiego, Sławomira Adamczyka członka
Zarząd Powiatu Gliwickiego w osobach: Michała Nieszporka starosty gliwickiego, Waldemara Dombka wicestarosty gliwickiego, Sławomira Adamczyka członka Zarządu Powiatu Gliwickiego, Magdaleny Budny sekretarzBardziej szczegółowo
NOCNICE - (latające światełka, klękanice} ŚWIETLA (dobry duszek nocny) LOTAWIEC - (bied nocny] LOTAWICA (wietrznica) UTOPLEC (utopel, wodnik)
NOCNICE - (latające światełka, klękanice} to błąkające się wieczorem i nocą po polach niebieskawe płomyczki. Ukazywały się całymi gromadami, gdy umilkł wieczorny dzwon "na pociyrze". Latały szybko, atakującBardziej szczegółowo
bajtlŏwŏ bibliŏtyka Stanisław Neblik Jarziny a ôwoce stowarzyszenie osób narodowości śląskiej
bajtlŏwŏ bibliŏtyka Stanisław Neblik Jarziny a ôwoce stowarzyszenie osób narodowości śląskiej Wieprzki Wieprzki rosnōm tam na krzŏku, koza sie im dziwŏ z boku. Chociŏż smak mŏ na ni, głodnŏ, niy chyciBardziej szczegółowo
Regulamin V BIEG PO MOCZKĘ I MAKÓWKI PRZYJACIELSKI BIEG WIGILIJNY Z LUXTORPEDĄ.
1. Po jakigo pierona momy lotać: - coby wiyncy ludzi lotało, - chcymy pokozać jak piyknie je w Czerwionce Leszczynach i na okolicznych hołdach - Luxtorpeda tyż się chce pokozać - no i żeby spolić trochaBardziej szczegółowo
Z TRADYCJĄ ZA PAN BRAT- Scenariusze i teksty gwarą /i nie tylko/
Z TRADYCJĄ ZA PAN BRAT- Scenariusze i teksty gwarą /i nie tylko/ Gminna Biblioteka Publiczna w Miedźnej z/s w Grzawie www.biblioteka.miedzna.pl Druk: www.oficynadrukarska.pl Książkę wydano dzięki środkomBardziej szczegółowo
Człowiek jest wielki nie przez to, co posiada, lecz przez to, kim jest; nie przez to, co ma, lecz przez to, czym dzieli się z innymi.
Człowiek jest wielki nie przez to, co posiada, lecz przez to, kim jest; nie przez to, co ma, lecz przez to, czym dzieli się z innymi. Jan Paweł II Myśl Papieża Jana Pawła II jest mottem naszego tegorocznegoBardziej szczegółowo
Tojużjutro! Studenci przejmują Katowice
Twoja bezpłatna gazeta w każdy poniedziałek i czwartek ŚLĄSKIE Poniedziałek, 26 maja 2014 Rok III Nr 38 (161) slaskie.naszemiasto.pl facebook.com/naszemiastopl /Rozrywka. Dziewczyny jak marzenie w FinaleBardziej szczegółowo
Dzięki ćwiczeniom z panią Suzuki w szkole Hagukumi oraz z moją mamą nauczyłem się komunikować za pomocą pisma. Teraz umiem nawet pisać na komputerze.
Przedmowa Kiedy byłem mały, nawet nie wiedziałem, że jestem dzieckiem specjalnej troski. Jak się o tym dowiedziałem? Ludzie powiedzieli mi, że jestem inny niż wszyscy i że to jest problem. To była prawda.Bardziej szczegółowo
JASEŁKA WIELKOPOLSKIE AKT I
JASEŁKA WIELKOPOLSKIE AKT I ANIOŁ: Zwiastuję wam radość wielką, która będzie udziałem całego narodu! Dziś w mieście Dawida narodził się wam Zbawiciel! A to będzie znak dla was. Znajdziecie Niemowlę owinięteBardziej szczegółowo
DZIAŁANIA PROMUJĄCE POSTAWY REGIONALNE W NASZYM PRZEDSZKOLU
DZIAŁANIA PROMUJĄCE POSTAWY REGIONALNE W NASZYM PRZEDSZKOLU Od 2006 roku w naszym przedszkolu rozbudzamy u dzieci zainteresowania tematyką regionalizmu. Stosując różne formy pracy przybliżamy dzieciomBardziej szczegółowo
Hektor i tajemnice zycia
François Lelord Hektor i tajemnice zycia Przelozyla Agnieszka Trabka WYDAWNICTWO WAM Był sobie kiedyś chłopiec o imieniu Hektor. Hektor miał tatę, także Hektora, więc dla odróżnienia rodzina często nazywałaBardziej szczegółowo
TRYB ROZKAZUJĄCY A2 / B1 (wersja dla studenta)
TRYB ROZKAZUJĄCY A2 / B1 (wersja dla studenta) Materiał prezentuje sposób tworzenia form trybu rozkazującego dla każdej koniugacji (I. m, -sz, II. ę, -isz / -ysz, III. ę, -esz) oraz część do ćwiczeń praktycznych.Bardziej szczegółowo
SCENARIUSZ LEKCJI. Scenariusz lekcji języka polskiego w klasie II licealnej. Temat: Czy wszyscy mówimy po polsku jednakowo? Język ogólny i gwary.
1 SCENARIUSZ LEKCJI Scenariusz lekcji języka polskiego w klasie II licealnej. Temat: Czy wszyscy mówimy po polsku jednakowo? Język ogólny i gwary. Czas: 90 minut Cele ogólne: 1. Poznanie dwóch odmian języka:Bardziej szczegółowo
POLITYKA SŁUCHANIE I PISANIE (A2) Oto opinie kilku osób na temat polityki i obecnej sytuacji politycznej:
POLITYKA SŁUCHANIE I PISANIE (A2) Oto opinie kilku osób na temat polityki i obecnej sytuacji politycznej: Ania (23 l.) Gdybym tylko mogła, nie słuchałabym wiadomości o polityce. Nie interesuje mnie toBardziej szczegółowo
U WSZECHPOŚREDNICZKI
MIESIĘCZNIK NUMER 1/2015 (189) NIEDZIELA 2015.01.11 U WSZECHPOŚREDNICZKI PISMO WSPÓLNOTY PARAFIALNEJ POD WEZWANIEM MATKI BOŻEJ WSZECHPOŚREDNICZKI ŁASK I ŚWIĘTEGO ANTONIEGO Z PADWY W JEDŁOWNIKU NOWOROCZNEBardziej szczegółowo
Człowiek biznesu, nie sługa. (fragmenty rozmów na FB) Cz. I. że wszyscy, którzy pracowali dla kasy prędzej czy później odpadli.
Człowiek biznesu, nie sługa. (fragmenty rozmów na FB) Cz. I Piotr: Ludzie nie rozumieją pewnych rzeczy, zwłaszcza tego, że wszyscy, którzy pracowali dla kasy prędzej czy później odpadli. Kasa nie możeBardziej szczegółowo
Część 11. Rozwiązywanie problemów.
Część 11. Rozwiązywanie problemów. 3 Rozwiązywanie problemów. Czy jest jakiś problem, który trudno Ci rozwiązać? Jeżeli tak, napisz jaki to problem i czego próbowałeś, żeby go rozwiązać 4 Najlepsze metodyBardziej szczegółowo
WALDEMAR MRÓZ PONOWNIE WICEPREZESEM KHW
NASZ W U J E K Nr 4 (234) INFORMATOR ZAKŁADOWY 9 KWIETNIA 2010 WALDEMAR MRÓZ PONOWNIE WICEPREZESEM KHW 18 marca we wszystkich zakładach Holdingu przeprowadzone zostały wybory członka Zarządu KHW S.A. VIIBardziej szczegółowo
Przyjazne dziecku prawodawstwo: Kluczowe pojęcia
Przyjazne dziecku prawodawstwo: Kluczowe pojęcia Co to są prawa?....3 Co to jest dobro dziecka?....4 Co to jest ochrona przed dyskryminacją?....5 Co to jest ochrona?....6 Co to jest sąd?...7 Co to jestBardziej szczegółowo
SZKOŁA BEZ AGRESJI KLASA I KLASA 111 KLASA III
SZKOŁA BEZ AGRESJI 1Kwietnia jak co roku nasza szkoła obchodziła swoje święto. Tym razem w trakcie świetnej zabawy i rywalizacji między -klasowej skupiliśmy się na kwestii przeciwdziałania agresji. StądBardziej szczegółowo
I Komunia Święta. Parafia pw. Bł. Jana Pawła II w Gdańsku
I Komunia Święta Parafia pw. Bł. Jana Pawła II w Gdańsku Ktoś cię dzisiaj woła, Ktoś cię dzisiaj szuka, Ktoś wyciąga dzisiaj swoją dłoń. Wyjdź Mu na spotkanie Z miłym powitaniem, Nie lekceważ znajomościBardziej szczegółowo
W obecnej chwili w schronisku znajdują same psy, ale można oddać pod opiekę również inne zwierzęta, które czekają na nowy dom.
W obecnej chwili w schronisku znajdują same psy, ale można oddać pod opiekę również inne zwierzęta, które czekają na nowy dom. Mogą to być koty: Gdyby również zaszła taka potrzeba zaopiekowalibyśmy sięBardziej szczegółowo
Renata Dziuroń Ewa Zdzieblik Kowol Joanna Bartoszek
Renata Dziuroń Ewa Zdzieblik Kowol Joanna Bartoszek 1 Kto ty jesteś? Czyś ty Polok? Jo Polokiym, Ale żech tyż je Ślązokiem! Kaj ty miyszkosz? Tu, na Śląsku, Na tym piyknym Polski konsku! Kim je Polska?Bardziej szczegółowo
Zatem może wyjaśnijmy sobie na czym polega różnica między człowiekiem świadomym, a Świadomym.
KOSMICZNA ŚWIADOMOŚĆ Kiedy mowa jest o braku świadomi, przeciętny człowiek najczęściej myśli sobie: O czym oni do licha mówią? Czy ja nie jesteś świadomy? Przecież widzę, słyszę i myślę. Tak mniej więcejBardziej szczegółowo
Plan pracy Miejskiej Biblioteki Publicznej w Katowicach na miesiąc luty 2015 r.
WYDZIAŁ KULTURY URZĘDU MIASTA KATOWICE Plan pracy Miejskiej Biblioteki Publicznej w Katowicach na miesiąc luty 2015 r. 1. Harmonogram imprez organizowanych w ramach Ferie z Książką 2015 r. Fedrowanie zBardziej szczegółowo
KATARZYNA POPICIU WYDAWNICTWO WAM
KATARZYNA ŻYCIEBOSOWSKA POPICIU WYDAWNICTWO WAM Zamiast wstępu Za każdym razem, kiedy zaczynasz pić, czuję się oszukana i porzucona. Na początku Twoich ciągów alkoholowych jestem na Ciebie wściekła o to,Bardziej szczegółowo
LP JA - autoprezentacja JA - autoidentyfikacja MY ONI 1. SZKOŁA: nie było jakiejś fajnej paczki, było ze Ŝeśmy się spotykali w bramie rano i palili
LP JA - autoprezentacja JA - autoidentyfikacja MY ONI 1. SZKOŁA: nie było jakiejś fajnej paczki, było ze Ŝeśmy się spotykali w bramie rano i palili papierosy a później wieczorem po szkole tez Ŝeśmy sięBardziej szczegółowo
Ryszard Sadaj. O kaczce, która chciała dostać się do encyklopedii. Ilustrował Piotr Olszówka. Wydawnictwo Skrzat
Ryszard Sadaj O kaczce, która chciała dostać się do encyklopedii Ilustrował Piotr Olszówka Wydawnictwo Skrzat O kaczce, która chciała... Kaczka Kiwaczka (nazywana tak od dystyngowanego sposobu chodzenia,Bardziej szczegółowo
ROZPACZLIWIE SZUKAJĄC COPYWRITERA. autor Maciej Wojtas
ROZPACZLIWIE SZUKAJĄC COPYWRITERA autor Maciej Wojtas 1. SCENA. DZIEŃ. WNĘTRZE. 2 Biuro agencji reklamowej WNM. Przy komputerze siedzi kobieta. Nagle wpada w szał radości. Ożesz japierdziuuuuu... Szefie!Bardziej szczegółowo
Przedstawienie. Kochany Tato, za tydzień Dzień Ojca. W szkole wystawiamy przedstawienie. Pani dała mi główną rolę. Będą występowa-
Przedstawienie Agata od kilku dni była rozdrażniona. Nie mogła jeść ani spać, a na pytania mamy, co się stało, odpowiadała upartym milczeniem. Nie chcesz powiedzieć? mama spojrzała na nią z troską. AgataBardziej szczegółowo
Najczęściej o modlitwie Jezusa pisze ewangelista Łukasz. Najwięcej tekstów Chrystusowej modlitwy podaje Jan.
"Gdy Jezus przebywał w jakimś miejscu na modlitwie i skończył ją, rzekł jeden z uczniów do Niego: «Panie, naucz nas się modlić, jak i Jan nauczył swoich uczniów». Łk 11,1 Najczęściej o modlitwie JezusaBardziej szczegółowo
abryka Porcelany Giesche powstała w 1923 roku, kiedy właściciele fabryki porcelany elektrotechnicznej w Szopienicach bracia Czuday podpisali umowę z
F abryka Porcelany Giesche powstała w 1923 roku, kiedy właściciele fabryki porcelany elektrotechnicznej w Szopienicach bracia Czuday podpisali umowę z koncernem Spadkobiercy Georga von Giesche i postanowiliBardziej szczegółowo
Dowód osobisty. Dowód osobisty mówi, kim jesteś, jakie masz imię i nazwisko, gdzie mieszkasz. Dowód osobisty mówi, że jesteś obywatelem Polski.
Dowód osobisty Dowód osobisty mówi, kim jesteś, jakie masz imię i nazwisko, gdzie mieszkasz. Dowód osobisty mówi, że jesteś obywatelem Polski. Dowód osobisty musi posiadać każdy, kto ma 18 lat. Dowód osobistyBardziej szczegółowo
Slaskie legendy w annogórskich łobrołzach. Kolorowanka dzieci dla dzieci
Slaskie legendy w annogórskich łobrołzach. Kolorowanka dzieci dla dzieci WSTĘP Legendy, bajki, przypowieści. Opowiadane najczęściej przez babcie w długie zimowe wieczory - o duchach, utopkach, zbójachBardziej szczegółowo
Chłopcy i dziewczynki
Chłopcy i dziewczynki Maja leżała na plaży. Zmarzła podczas kąpieli w morzu i cała się trzęsła. Mama Zuzia owinęła ją ręcznikiem. Maja położyła się na boku i przesypuje piasek w rączce. Słońce razi jąBardziej szczegółowo
Tartak po sąsiedzku. Stary młyn i tartak w Brynicy
Bartek Wasylów 1 Tartak po sąsiedzku Praca wyróżniona w roku 2003 w kategorii uczniów klas I IV Stary młyn i tartak w Brynicy Na ulicy młyńskiej w Brynicy znajduje się tartak. Z zewnątrz nie różni sięBardziej szczegółowo
Są rodziny, w których życie kwitnie.
Są rodziny, w których życie kwitnie. Są rodziny, w których jest źle. Czy Twój dom jest spokojnym miejscem? Czy masz dokąd wracad? Czy czujesz się w domu bezpiecznie? Jeśli tak, to gratuluję. Niektóre dzieciBardziej szczegółowo
Copyright by Andrzej Graca & e-bookowo Grafika i projekt okładki: Andrzej Graca ISBN 978-83-7859-138-2. Wydawca: Wydawnictwo internetowe e-bookowo
Andrzej Graca BEZ SPINY CZYLI NIE MA CZEGO SIĘ BAĆ Andrzej Graca: Bez spiny czyli nie ma czego się bać 3 Copyright by Andrzej Graca & e-bookowo Grafika i projekt okładki: Andrzej Graca ISBN 978-83-7859-138-2Bardziej szczegółowo
sprzętu rehabilitacyjnego Tekst łatwy do czytania foto: Anna Olszak Dofinansowanie zakupu
sprzętu rehabilitacyjnego Tekst łatwy do czytania foto: Anna Olszak Dofinansowanie zakupu Sprzęt rehabilitacyjny to urządzenia, które pomogą ci wykonywać ćwiczenia konieczne do poprawy twojej sprawnościBardziej szczegółowo
STARY TESTAMENT. JÓZEF I JEGO BRACIA 11. JÓZEF I JEGO BRACIA
JÓZEF I JEGO BRACIA 51 Jakub miał wielu synów. Było ich dwunastu. Jakub kochał wszystkich, ale najbardziej kochał Józefa. Może to dlatego, że Józef urodził się, kiedy Jakub był już stary. Józef był mądrymBardziej szczegółowo
Copyright 2015 Monika Górska
1 To jest moje ukochane narzędzie, którym posługuję się na co dzień w Fabryce Opowieści, kiedy pomagam swoim klientom - przede wszystkim przedsiębiorcom, właścicielom firm, ekspertom i trenerom - w takiBardziej szczegółowo
Spis barier technicznych znajdziesz w Internecie. Wejdź na stronę www.mopr.poznan.pl
1 Bariery techniczne to wszystko, co przeszkadza ci sprawnie funkcjonować w twoim środowisku i wśród ludzi. Bariery techniczne to również to, co przeszkadza, by inni mogli sprawnie się tobą opiekować.Bardziej szczegółowo
Rodzinki. Prawda: Noe wprowadził do arki po parze zwierząt, aby po wyjściu z niej zapełniły ziemię.
Rodzinki Prawda: Bóg umieścił dzieci w rodzinie, aby rodzice troszczyli się o nie. Materiały: kolorowe rozcięte i naklejone na grubszy kartonik rodzinki zwierząt. Zwierzątka te można wykorzystać do wieluBardziej szczegółowo
Stenogram Nr 10 VN :22 6:38:30 MAMA SYLWIA KINGA TATA
Stenogram Nr 10 VN780040 6:22 6:38:30 MAMA SYLWIA KINGA TATA Sylwia: Mamo chodź (Sylwia pozostawiona sama w kuchni na wysokim foteliku na około 20 minut) Mama: Zjesz Sylwia, to przyjdę. Sylwia: Teraz przyjdź.Bardziej szczegółowo
U WSZECHPOŚREDNICZKI
U WSZECHPOŚREDNICZKI PISMO WSPÓLNOTY PARAFIALNEJ POD WEZWANIEM MATKI BOŻEJ WSZECHPOŚREDNICZKI ŁASK I ŚWIĘTEGO ANTONIEGO Z PADWY W JEDŁOWNIKU A Z TEJ ŚMIERCI ŻYCIE TRYSKA Barbara Malirz Grób. Pierwsze skojarzenie?Bardziej szczegółowo
Muszę przyznać, iż niezbyt lubię gry czysto kooperacyjne oraz oparte na bleie. Nemesis na szczęście okazał się grą innego typu.
Zagrałem dziś w prototyp nowej gry FGH Nemesis. Trochę o grze Od kiedy dowiedziałem się o tej grze bardzo chciałem ją poznać zwłaszcza po tekście na Games Fanatic. (http://www.gamesfanatic.pl/2014/02/03/z-tasmy-produkcyjnej-prototypy-fabryki-gierhistorycznych/)Bardziej szczegółowo
to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków.
Cześć, Jak to jest, że rzeczywistość mamy tylko jedną i czy aby na pewno tak jest? I na ile to może przydać się Tobie, na ile to może zmienić Twoją perspektywę i pomóc Tobie w osiąganiu tego do czego dążysz?Bardziej szczegółowo
- 1. - KOPALNIANE PSY (opowiadanie). - Wstęp
- 1 - KOPALNIANE PSY (opowiadanie). Kamienie rdzą się w ten czas, gdy woda niosąc sok petryfikujący łączy cząstki ziemi. (Księdza Ładowskiego Dykcyjonarz Historyi Naturalnej ) - Wstęp O, ile, mnie pamięćBardziej szczegółowo
Filip idzie do dentysty. 1 Proszę aapisać pytania do tekstu Samir jest przeziębiony.
114 Lekcja 12 Tak ubrany wychodzi na ulicę. Rezultat jest taki, że Samir jest przeziębiony. Ma katar, kaszel i temperaturę. Musi teraz szybko iść do lekarza. Lekarz bada Samira, daje receptę i to, co SamirBardziej szczegółowo
ROK SZKOLNY 2014/2015
ROK SZKOLNY 2014/2015 Co w numerze? Zebranie Samorządu Słuchaczy str. 2 Nowy Zarząd Samorządu Słuchaczy str. 3 Ojczyzna - śląszczyzna str. 4 Obczyzna Ojczyzna str. 5 Językowe manowce str. 6 Niedługo wakacjeBardziej szczegółowo
Indywidualny Zawodowy Plan
Indywidualny Zawodowy Plan Wstęp Witaj w Indywidualnym Zawodowym Planie! Zapraszamy Cię do podróży w przyszłość, do stworzenia swojego własnego planu działania, indywidualnego pomysłu na życie i pracęBardziej szczegółowo
Autorka: Scenariusz lekcji dla uczniów klas 4 6 SP Temat: Cele lekcji: Wymagania Metody: Kluczowe pojęcia: Materiały dydaktyczne:
Autorka: Katarzyna Ciarcińska Scenariusz lekcji dla uczniów klas 4 6 SP Temat: Szklanka w połowie pełna - szklanka w połowie pusta - optymizm i pesymizm. Cele lekcji: zapoznanie uczniów z tekstami kulturyBardziej szczegółowo
Konspekt szkółki niedzielnej
Konspekt szkółki niedzielnej 4 NIEDZIELA POSTU Laetare Główna myśl: Pan Jezus jest jak codzienny chleb Tekst: Jan 6,47-51 Jezus chlebem żywota Daniel 6, 8-12 Zazdrość satrapów Dzieje Apostolskie 2,22-41;2,42-47Bardziej szczegółowo
SZAŁAMAJA TYDZIEŃ KULTURY ŚLĄSKIEJ 23 27 MARCA 2015 R. W tym numerze: Gazetka Samorządu Uczniowskiego
W tym numerze: SZAŁAMAJA Gazetka Samorządu Uczniowskiego ZSP 2 RUDA ŚLĄSKA Nr 4 2014/2015 TYDZIEŃ KULTURY ŚLĄSKIEJ 23 27 MARCA 2015 R. Tydzień Kultury Śląskiej program Zapoznaj się na stronie 2. TytułyBardziej szczegółowo
Uprzejmie prosimy o podanie źródła i autorów w razie cytowania.
Tytuł: Marzenie Franka Kupki Tekst: Anna Cwojdzińska Ilustracje: Aleksandra Bugajewska Wydanie I, lipiec 2012 Text copyright Anna Cwojdzińska Illustration copyright Aleksandra Bugajewska Uprzejmie prosimyBardziej szczegółowo
Na skraju nocy & Jarosław Bloch Rok udostępnienia: 1994
Na skraju nocy & Jarosław Bloch Rok udostępnienia: 1994 NA SKRAJU NOCY Moje obrazy Na skraju nocy widziane oczyma dziecka Na skraju nocy życie wygląda inaczej Na moich obrazach...w nocy Życie w oczachBardziej szczegółowo
BEZPIECZNY MALUCH NA DRODZE Grażyna Małkowska
BEZPIECZNY MALUCH NA DRODZE Grażyna Małkowska spektakl edukacyjno-profilaktyczny dla najmłodszych. (Scenografia i liczba aktorów - zależne od wyobraźni i możliwości technicznych reżysera.) Uczeń A - PopatrzBardziej szczegółowo
Część 4. Wyrażanie uczuć.
Część. Wyrażanie uczuć. 3 5 Tłumienie uczuć. Czy kiedykolwiek tłumiłeś uczucia? Jeżeli tak, to poniżej opisz jak to się stało 3 6 Tajemnica zdrowego wyrażania uczuć! Używanie 'Komunikatów JA'. Jak pewnieBardziej szczegółowo
Jubileusz 130 lat krzyża koło Liszki
Jubileusz 130 lat krzyża koło Liszki W naszej parafii w dni krzyżowe każdego roku idziemy przez 3 dni z procesją do trzech ołtarzy, które są postawione przy krzyżu w trzech punktach naszej wsi. Jeden krzyżBardziej szczegółowo
XXIII REGIONALNY PRZEGLĄD PIEŚNI ŚLĄSKIE ŚPIEWANIE IM. PROF. ADOLFA DYGACZA PIEKARY ŚLĄSKIE
XXIII REGIONALNY PRZEGLĄD PIEŚNI ŚLĄSKIE ŚPIEWANIE IM. PROF. ADOLFA DYGACZA PIEKARY ŚLĄSKIE 19 maja 2016r. Lp. Godz. Szkoła/Placówka Zespół/Wykonawca Kategoria Kategorie wiekowe Repertuar wykonawcza 1Bardziej szczegółowo
Ewangelia wg św. Jana. Rozdział 4
Ewangelia wg św. Jana Rozdział 4 Gdy Jezus dowiedział się, że faryzeusze usłyszeli, iż Jezus pozyskuje więcej uczniów i więcej chrzci niż Jan, 2 (Chociaż Jezus nie chrzcił, lecz Jego uczniowie), 3 OpuściłBardziej szczegółowo
oswieconykochanek.pl Jack Brunet 7 kroków aby przestać się masturbować
Masturbacja 7 kroków aby przestać się masturbować Jeśli robisz to codziennie kilka albo kilkanaście razy, to możesz zacząć zastanawiać czy to normalne. Robi tak wielu mężczyzn, ale i kobiet, ale efektemBardziej szczegółowo
ZAGUBIONY CZAS. Adam Szafraniec. Scenariusz przedstawienia. Pomoc dydaktyczna dla nauczycieli przedszkolnych i szkół podstawowych KRAKÓW 2010
ZAGUBIONY CZAS Adam Szafraniec Scenariusz przedstawienia Pomoc dydaktyczna dla nauczycieli przedszkolnych i szkół podstawowych KRAKÓW 2010 Projekt okładki ADAM SZAFRANIEC Redakcja EWA BEDNARSKA-GRYNIEWICZBardziej szczegółowo
Anselm Grün OSB i Piotr Marek Próba. Ćwiczenia do seminariów: Jak być szczęśliwym... Singlem, Świeckim, Zakonnikiem, Księdzem, Siostrą.
Anselm Grün OSB i Piotr Marek Próba Ćwiczenia do seminariów: Jak być szczęśliwym... Singlem, Świeckim, Zakonnikiem, Księdzem, Siostrą. Anselm Grün OSB & Piotr Marek Próba Ćwiczenia do seminariów: Jak byćBardziej szczegółowo
Twoje prawa obywatelskie
Twoje prawa obywatelskie Osoba niepełnosprawna w obliczu prawa Inclusion Europe Raport Austria Anglia Belgia Bułgaria Chorwacja Cypr Czechy Dania Estonia Finlandia Francja Grecja Hiszpania Holandia IslandiaBardziej szczegółowo
Biblioteka Pedagogiczna poleca.
Biblioteka Pedagogiczna poleca. Przemoc rówieśnicza to zjawisko, które dotyka wiele naszych dzieci. Mimo, ze wciąż powstają kolejne projekty i programy mające na celu wyeliminowanie przemocy, niemal wBardziej szczegółowo
Tekst łatwy do czytania. foto: Anna Olszak. Dofinansowanie zakupu sprzętu lub wykonania usług z zakresu likwidacji barier technicznych
Tekst łatwy do czytania foto: Anna Olszak Dofinansowanie zakupu sprzętu lub wykonania usług z zakresu likwidacji barier technicznych Bariery techniczne to wszystko, co przeszkadza ci sprawnie funkcjonowaćBardziej szczegółowo
Czerwony Kapturek Inscenizacja na podstawie przewrotnej bajki Mirosława Grzegórzka z tomiku Słowostwory pod tym samym tytułem tegoż samego autora
Inscenizacja na podstawie przewrotnej bajki Mirosława Grzegórzka z tomiku Słowostwory pod tym samym tytułem tegoż samego autora Osoby: Myśliwy (Gajowy) Babcia Przed domem Czerwonego Kapturka. zacierającBardziej szczegółowo
Mamo, tato! Pani w przedszkolu prosiła, żebyśmy się w domu zastanowili jak Internet zmienia życie. Podrzućcie jakiś pomysł
Środowe popołudnie w typowym bytomskim domu. Do kuchni wpada Zuzia, która jak zwykle przypomniała sobie o zadaniu domowym. Mamo, tato! Pani w przedszkolu prosiła, żebyśmy się w domu zastanowili jak InternetBardziej szczegółowo
J. J. : Spotykam rodziców czternasto- i siedemnastolatków,
J. J. : Spotykam rodziców czternasto- i siedemnastolatków, którzy twierdzą, że właściwie w ogóle nie rozmawiają ze swoimi dziećmi, odkąd skończyły osiem czy dziewięć lat. To może wyjaśniać, dlaczego przesiadująBardziej szczegółowo
Jak Lepiej Wyglądać w 7 Dni? Jak Lepiej Wyglądać w 7 Dni?
Jak Lepiej Wyglądać w 7 Dni? Oto przed Tobą kilkadziesiąt prostych do zastosowania w życiu rad, które pozwolą Ci dużo lepiej wyglądać w ciągu kilku dni. Zwróć uwagę jak zachowują się kobiety szykując sięBardziej szczegółowo
ROCZNIK. N o 9 PISMO KLUBU PRZYJACIÓŁ BRÓG
ROCZNIK N o 9 PISMO KLUBU PRZYJACIÓŁ BRÓG EAST-SITE -STYLE Na Połoninie Wetlińkiej. BAMBOOONE SNAKE Otwarcie brogowej fabryki przy Ostrów 656. Bróg Fajka... jak bajka Dawno, dawno temu, żyła sobie (a możeBardziej szczegółowo
KARTA ZADAŃ NR 2 Bezpieczne miasto
KARTA ZADAŃ NR 2 Bezpieczne miasto To propozycja aktywności możliwa do realizacji w II lub III klasie szkoły podstawowej. Proponowane ćwiczenie może być modyfikowane w zależności od potrzeb i możliwościBardziej szczegółowo
Aktywni na start. Podkowa Leśna 6-8 stycznia 2012r.
Aktywni na start Podkowa Leśna 6-8 stycznia 2012r. Bo ziemia sama z siebie owoc wydaje, najpierw trawę, potem kłos, potem pełne zboże w kłosie. A gdy owoc dojrzeje, wnet się zapuszcza sierp, bo nadeszłoBardziej szczegółowo
Tekst łatwy do czytania. foto: Anna Olszak. Dofinansowanie zakupu sprzętu lub wykonania usług z zakresu likwidacji barier w komunikowaniu się
Tekst łatwy do czytania foto: Anna Olszak Dofinansowanie zakupu sprzętu lub wykonania usług z zakresu likwidacji barier w komunikowaniu się Bariery w komunikowaniu się to wszystko to, co utrudnia ci porozumiewanieBardziej szczegółowo
Jaki jest Twój ulubiony dzień tygodnia? Czy wiesz jaki dzień tygodnia najbardziej lubią Twoi bliscy?
Kogo podziwiasz dzisiaj, a kogo podziwiałeś w przeszłości? Jaki jest Twój ulubiony dzień tygodnia? Czy wiesz jaki dzień tygodnia najbardziej lubią Twoi bliscy? Jaka jest Twoja ulubiona potrawa? Czy wieszBardziej szczegółowo
-Czy aborcja płodu 2 miesięcznego to to samo co aborcja płodu np 6 miesięcznego, do jakiego wieku płodu powinna być dozwolona?
Pod moim i Kai programem o aborcji pojawiły się pytania. Dziękuję za jedne z nich użytkownikowi Filipowi, oczywiście odpowiedzi będą wyrazem moich przekonań: -Czy aborcja płodu 2 miesięcznego to to samoBardziej szczegółowo
Wierszyki na wódkę. Tekst moŝe być dowolnie modyfikowany. W przypadku tekstu własnego prosimy o wpisanie w formularzu zamówienia własny.
Wierszyki na wódkę Tekst moŝe być dowolnie modyfikowany. W przypadku tekstu własnego prosimy o wpisanie w formularzu zamówienia własny. 1. Niechaj wszyscy Goście na zdrowie dziś piją, a 100 lat w szczęściuBardziej szczegółowo
SEO Audit for domain gryfnie.com
SEO Audit for domain gryfnie.com Analysed URL: http://gryfnie.com/sklep/ Report created at November, 22nd 213 9:13. First time created at November, 21st 213 11:42 There are 7 things you should improve.Bardziej szczegółowo
Pielgrzymka,18.01. 2013. Kochana Mamo!
Pielgrzymka,18.01. 2013 Kochana Mamo! Na początku mego listu chciałbym Ci podziękować za wiedzę, którą mi przekazałaś. Wiedza ta jest niesamowita i wielka. Cudownie ją opanowałem i staram się ją dobrzeBardziej szczegółowo
KRAKÓW ZNANY I MNIEJ ZNANY AUDIO A2/B1 (wersja dla studenta) - Halo! Mówi Melisa. Paweł, to ty? - Cześć! Miło cię słyszeć! Co u ciebie dobrego?
KRAKÓW ZNANY I MNIEJ ZNANY AUDIO A2/B1 (wersja dla studenta) - Halo! Mówi Melisa. Paweł, to ty? - Cześć! Miło cię słyszeć! Co u ciebie dobrego? - Wiesz, za dwa miesiące przyjeżdżam do Krakowa na stypendium,Bardziej szczegółowo
ŚPIEWNIK KIBICÓW KLUBU SPORTOWEGO UNIA LESZNO
ŚPIEWNIK KIBICÓW KLUBU SPORTOWEGO UNIA LESZNO Naszym klubem Unia jest, Każdy dobrze o tym wie, Że najlepsza w Polsce jest, Unia Leszno, nasz KS! Sialalalalaaa W Lesznie, Naszym Lesznie, Które w herbieBardziej szczegółowo
Czego pragniesz duszyczko? Papieru! przysz³a odpowiedÿ.
364. Roz œci¹gali m³odych do wojska. Jak przyjechali, to ich tam jeden musztrowo³, potem spisywo³ miana i zawód. Pyto po kolei: Zawód? Cieœla budowlany. Nastêpny! Zawód? Cieœla budowlany. Zawód? CieœlaBardziej szczegółowo
Każdy patron. to wzór do naśladowania. Takim wzorem była dla mnie. Pani Ania. Mądra, dobra. i zawsze wyrozumiała. W ciszy serca
Autor wiersza: Anna Sobotka PATRON Każdy patron to wzór do naśladowania. Takim wzorem była dla mnie Pani Ania. Mądra, dobra i zawsze wyrozumiała. W ciszy serca uszczęśliwić mnie umiała. Myśli moje do NiejBardziej szczegółowo
STARY TESTAMENT. JÓZEF I JEGO BRACIA 11. JÓZEF I JEGO BRACIA
JÓZEF I JEGO BRACIA 53 Jakub miał wielu synów. Było ich dwunastu. Jakub kochał wszystkich, ale najbardziej kochał Józefa. Może to dlatego, że Józef urodził się, kiedy Jakub był już stary. Józef był mądrymBardziej szczegółowo
DAWN Postawy Życzenia i Potrzeby cukrzyków (Diabetes Attitudes Wishes & Needs)
Biuro obsługi klienta Novo Nordisk Przewodnik po insulinoterapii metodą BASAL BOLUS 0845 600 5055 Koszt jak za połączenie lokalne. Rozmowy mogą być nagrywane w celach szkoleniowych. (Godziny pracy biuraBardziej szczegółowo
Moja przygoda w CzechachKarolina. Zaleńska
Moja przygoda w CzechachKarolina Zaleńska Dzień I Wstałam o 7:00. Autobus miał wyjechać o 9:30 z Krakowa do Katowic. Po drodze na dworzec były straszne korki, ale zdążyłam. W czasie drogi bawiliśmy sięBardziej szczegółowo
Friedrichshafen 2014. Wjazd pełen miłych niespodzianek
Friedrichshafen 2014 Wjazd pełen miłych niespodzianek Do piątku wieczora nie wiedziałem jeszcze czy pojadę, ale udało mi się wrócić na firmę, więc po powrocie do domu szybkie pakowanie i rano o 6.15 wyjazd.Bardziej szczegółowo
Małgorzata Pomarańska-Bielecka Adopcja ze wskazaniem i zagrożenia z nim związane.
Małgorzata Pomarańska-Bielecka Adopcja ze wskazaniem i zagrożenia z nim związane. Ogłoszenia w internecie Jestem w 3 miesiącu ciąży, jestem zmuszona aby oddać dziecko do adopcji ponieważ moich rodzicówBardziej szczegółowo
Zeszyt ćwiczeń do laboratorium ATOMÓW cz. I. Region okiem ATOMów wytyczanie kierunków polityki młodzieżowej w województwie warmińsko-mazurskim
Wytyczanie kierunków polityki młodzieżowej Raport po I spotkaniu: Region okiem ATOMów 2012 Zeszyt ćwiczeń do laboratorium ATOMÓW cz. I. Region okiem ATOMów wytyczanie kierunków polityki młodzieżowej wBardziej szczegółowo
Nominative mianownik KTO? CO? męski. żeński. nijaki. Instrumental narzędnik KIM? CZYM?
Nominative mianownik KTO? CO? TO jest ładny dom. TO jest młody mężczyzna. TO jest interesująca książka. TO jest sympatyczne dziecko. CO to jest? JAKI to jest dom? KTO to jest? JAKI to jest mężczyzna? COBardziej szczegółowo


c: text/html

text:
“Mōwić” abo “gŏdać”?
Rosa i Jim
Chwila z gŏdkōm: Co to je gŏdka?
Silesian minority group disabled by Facebook, called unsafe
Things have not been going best for the Silesian minority in Poland lately. Their bill to recognize them as an ethnic minority was rejected by the Polish.. →
LibreOffice 5.3
Jak żech już pisoł przōdzij we artykule ô korektorze, ôd wersyje 5.3 LibreOffice podpiyrŏ ślōnsko gŏdka. Ôd poczōntku lutego idzie sebrać nowo wersyjo ze placu.. →
Skōnd sie wziōnły te Walyntynki?
Wersyjŏ audio:
A Christmas Carol by Charles Dickens in Silesian
Wydanŏ bez Charlesa Dickensa w 1843 roku nowela to je jedna z nojbarzij reszpektowanych ôsprŏwek we historyji literatury. Autōr napisoł ja w szejś tydni i ôstatnie strōny skōńczōł w piyrszych dniach grudnia. Ôpublikowanŏ była 19 grudnia, a do Wilije cołki.. →

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Niy ma wiynkszyj1 inspiracji, jak bezuch2, kery3 moł4 prziś5. A jak jeszcze niy chce Wōm6 sie ciś7 do sklepu na zakupy, to już idzie przeczuwać jaki nowy recept8. Robicie przeglōnd lodōwki, zamrażalki, szrankōw9 i… wyszoł10 z tego tak dobry szałołt, że niy yno gojście11 byli zadowolyni, ale i gospodołrz- a mie niy tak leko dogodzić. […]
Tag: #sałatka
Szałołt ze melōnym (Sałatka z melonem)
Mōm1 nadzieja, że sie Marcin Melon- tyn ôd2 „Kōmisorza Hanusika”- niy baje3 bōł4, że ftojś5 go pokraje6 do szałołtu, ale jakbyjście sie chcieli, to ta ôd niego ksiōnżka mogecie7 sie poczytać abo posuchać do jedzynia (sōm żech nagroł piyrszy tōm)… Bajecie mieć melōna do kwadratu 😉 Szałołt to jedne, ale ta zōłza8 ze awokado to […]
Owocowy szałołt- wynołkwianie piyrsze (Sałatka owocowa- wersja I)
Receptōw1 na szałołty owocowe je tela2, wiela je owocōw. W kołżdym3 sezōnie znojdymy na zygrōdce4 abo we sklepie owoce, z kerych je narychtujymy5 – yno bez zima na zygrōdce niy mołcie czego szukać, chyba żejście sie akurat pojechali na bezuch6 do ōnkla7 na Florydzie 😉 To je leke8 danie, kere mogecie zjejś na deser abo […]
Szałołt ze makrelōm (Sałatka z makrelą)
Pomału1 idzie lato, a ś nim2 i coroz to ciyńsze3 ôblecynia4. Bydzie ciepło- mōm5 nadzieja- i niy bydzie nōm już potrzebnoł ta warstwa fetu6, kero7 my prziszporowali8 bez zima. Ściepujymy9 kilogramy, a nojlepszym do tego pomocnikym sōm roztomajte10 szałołty. Dzisiej11– ze makrelōm. We recepcie12 napisza, co sie znojdzie13 na jednym talyrzu, a ôd Wołs14 zależy, […]
Szałołt dlo frelkōw (Sałatka dziewczęca)
Ôstatnio1 bōły2 u nos na bezuchu3 mode4 frelki5 i tak żech sie pomyśloł, że trza by narychtować6 co lekego, bo ône przece7 terozki cołki8 czas rachujōm te kalorie i tak żech prziszoł na tyn szałołt. Potyn sie ôkołzało, że ône przikludziōły9 mi do dōm ciastka i cołko teoryjo10 szło o kant rzici roztrzajś11– kōniec kōńcōw […]
Szałołt ze grejfutym (Sałatka z grejfrutem)
Niyrołzki1 sie czowiekowi zachce zjejś2 cojsik lekszego3, żeby potyn niy trza bōło4 bez godzina dochodzić do siebie i wypić trzi sznapsy5 na trołwiynie6. Taki szałołt je do tego nojlepszy. Grejfut moł7 kans fetaminy C i beta karoten, kery8 je dobry dlo skōry. Kapusta pekińskoł tyż moł kans9 fetaminōw, roztomajtych10 minerałōw i do tego yno11 12 […]
Szałołt ze granatym (Wybuchowa sałatka ;) )
Niyftorym sie bez lato tak miyrznie1, że potrzebujōm mocniyjszych wrażyń: skokajōm na tym gumowym powrozie2, nurkujōm po jakich starych potopiōnych szifach3… abo sie robiōm szałołt ze granatym 😉 Joł wiym, że niyftore chopy to zarozki chcieliby go narychtować do swoji teściowyj, ale musza Wołs zmartwić- tym granatym to sie mogecie, co najwyżyj, zmarasić4 koszula 😉 […]
Schab niy-byle-jaki (Schab niebanalny)
Jak żech szoł1 do sklepu (abo jak by to niyftorzi pedzieli2 : do kaufhauzu), to kupowołech te miyso na trocha inksze danie, ale jak żech napoczōn3 warzić, to mie cojsik naszło. Czowiek kōmbinuje, ale tak po prołwdzie4 nawet niy wiy, co to z tego wszyskego wyjdzie. Jak żech opiykōł miyso, to żech prziszoł na to, […]
Szałołt ze śledziōma (Sałatka śledziowa)
Taki szałołt to sie moge przidać i na Ostatki jako tzw. zagrycha, i na Popielec jako danie postne. Jak jeszcze by tak pomyśleć ło tym, że zeler naciowy i jabko niy majōm za kans1 kalorii, to mōmy danie richtig2 postne. A keby tak zmiynić majōnez na jogurt i wszysko drobno pokrajać, to mołcie hekele3 fitness. […]
Hekele (Śląska sałatka śledziowa- czasami w postaci pasty ;) )
Ło recept1 na hekele to sie mie sam niyftorzi2 pytali już połra3 miesiyncy tymu. Trocha czasu mi to wziyno, nim żech sie za to chyciōł. U mie w doma sie tego niy robioło, bo moja Muter niy znała tego ze swoji chałpy4– w tyj czyńści łopolskego tego niy znali. Ponojś5 hekele robiōła moja Ōłma ze […]


text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
czas
jest
ciebie
dzień
zawsze
wszystko
świecie
życia
świat
wiele
siebie
się
oczy
razem
inie
będzie
serce
serca
słowa
domu
Tobie
urodziny
miłości
marzenia
świata
lat
miłość
głowie
Rymy do kaspijskich
aeckich, alaskich, aońskich, Areckich, asyskich, Babskich, babskich, bańskich, barskich, Barskich, bełskich, beockich, Berskich, Bęckich, Bickich, bieckich, Bilskich, Biskich, bliskich, bońskich, Borskich, boskich, Bowskich, brackich, brockich, Brockich, Bruckich, Bruskich, bruskich, buckich, Buckich, Bulskich, Burskich, burskich, buskich, Byrskich, carskich, chockich, ciężkich, Czackich, Czeskich, czeskich, Czoskich, dackich, Damskich, damskich, Darskich, dąbskich, Dąbskich, Demskich, dębskich, Dębskich, Dłuskich, dolskich, dońskich, Duckich, Dulskich, duńskich, Durskich, efeskich, ełckich, emskich, eolskich, epickich, Falskich, Farskich, Felskich, Feńskich, feskich, fińskich, Frąckich, Gackich, gackich, Gapskich, Garskich, Gębskich, gibskich, gieckich, głuskich, gockich, gorzkich, Gójskich, Górskich, górskich, grackich, greckich, Greckich, Grockich, gruckich, Gujskich, Halskich, hańskich, Hańskich, haskich, helskich, heskich, Ilskich, ińskich, irackich, itackich, Iwickich, Iżyckich, jafskich, jarskich, jaskich, Jońskich, jońskich, judzkich, Jurskich, Kalskich, kamskich, Kańskich, kapskich, karskich, Karskich, Kawskich, Kąckich, kąckich, kęckich, Kępskich, Kęskich, Kickich, kijskich, Kinskich, Klickich, kluckich, Kluskich, kłeckich, kockich, kolskich, komskich, Końskich, końskich, Koskich, Kraskich, Kryckich, Kryskich, Kubskich, Kulskich, Kupskich, kurskich, lackich, laickich, laoskich, laskich, Laskich, Leckich, leńskich, Lerskich, leskich, Leskich, Lewskich, lgockich, lhaskich, lidzkich, limskich, linckich, lińskich, Lipskich, lipskich, Lirskich, liwskich, lubskich, ludzkich, łabskich, łańskich, łapskich, łaskich, Łaskich, Ławskich, Łąckich, łąckich, łebskich, łepskich, Łęckich, łęckich, Łęskich, łońskich, Łońskich, łódzkich, Łuckich, łuckich, łyskich, majskich, Malskich, mańskich, marskich, męskich, mińskich, mirskich, Mirskich, Miskich, Mojskich, Molskich, morskich, mrockich, Nenckich, newskich, Nęckich, nidzkich, niskich, Niskich, nowskich, nurskich, nyskich, obskich, odeskich, okęckich, oleckich, oleskich, omskich, oneskich, opackich, Opackich, orskich, Osickich, oskich, Otockich, Otoskich, owskich, pańskich, Pejskich, perskich, Perskich, pieskich, pilskich, pińskich, piskich, płaskich, Płockich, płockich, Płoskich, Płuskich, Polskich, polskich, Prackich, Praskich, praskich, pruskich, Pruskich, puckich, puńskich, rabskich, Rackich, Radzkich, rajskich, Rajskich, Rawskich, rawskich, reckich, redzkich, Remskich, reńskich, reskich, Rolskich, romskich, ropskich, Ruckich, Rudzkich, rudzkich, rujskich, rumskich, ruskich, Ruskich, Rybskich, ryckich, rylskich, Rylskich, Ryńskich, ryńskich, ryskich, Rzeckich, saskich, Silskich, Sląskich, słuckich, solskich, Solskich, sońskich, Soskich, spiskich, Stackich, Steckich, Stockich, sueskich, suskich, Suskich, Syskich, Szackich, Ślaskich, śląskich, Śląskich, śliskich, tajskich, Tańskich, Tarskich, Teskich, tkackich, tomskich, trackich, Trockich, trockich, Truskich, Tuckich, tulskich, tumskich, Turskich, tyskich, ubeckich, Ulickich, ulmskich, ułęskich, unickich, upickich, użockich, vilskich, Walskich, warckich, Warskich, ważkich, wąskich, wdeckich, Welskich, Wenckich, wepskich, Wędzkich, wickich, Wickich, Wieckich, wilskich, wińskich, Wirskich, włoskich, Woickich, wojskich, wolskich, Wolskich, wotskich, Wrockich, wskich, Zarskich, złockich, Zorskich, Żabskich, żarskich, Żarskich, żeńskich, żorskich, Życkich
aeckich alaskich aońskich Areckich asyskich Babskich babskich bańskich barskich Barskich bełskich beockich Berskich Bęckich Bickich bieckich Bilskich Biskich bliskich bońskich Borskich boskich Bowskich brackich brockich Brockich Bruckich Bruskich bruskich buckich Buckich Bulskich Burskich burskich buskich Byrskich carskich chockich ciężkich Czackich Czeskich czeskich Czoskich dackich Damskich damskich Darskich dąbskich Dąbskich Demskich dębskich Dębskich Dłuskich dolskich dońskich Duckich Dulskich duńskich Durskich efeskich ełckich emskich eolskich epickich Falskich Farskich Felskich Feńskich feskich fińskich Frąckich Gackich gackich Gapskich Garskich Gębskich gibskich gieckich głuskich gockich gorzkich Gójskich Górskich górskich grackich greckich Greckich Grockich gruckich Gujskich Halskich hańskich Hańskich haskich helskich heskich Ilskich ińskich irackich itackich Iwickich Iżyckich jafskich jarskich jaskich Jońskich jońskich judzkich Jurskich Kalskich kamskich Kańskich kapskich karskich Karskich Kawskich Kąckich kąckich kęckich Kępskich Kęskich Kickich kijskich Kinskich Klickich kluckich Kluskich kłeckich kockich kolskich komskich Końskich końskich Koskich Kraskich Kryckich Kryskich Kubskich Kulskich Kupskich kurskich lackich laickich laoskich laskich Laskich Leckich leńskich Lerskich leskich Leskich Lewskich lgockich lhaskich lidzkich limskich linckich lińskich Lipskich lipskich Lirskich liwskich lubskich ludzkich łabskich łańskich łapskich łaskich Łaskich Ławskich Łąckich łąckich łebskich łepskich Łęckich
łęckich Łęskich łońskich Łońskich łódzkich Łuckich łuckich łyskich majskich Malskich mańskich marskich męskich mińskich mirskich Mirskich Miskich Mojskich Molskich morskich mrockich Nenckich newskich Nęckich nidzkich niskich Niskich nowskich nurskich nyskich obskich odeskich okęckich oleckich oleskich omskich oneskich opackich Opackich orskich Osickich oskich Otockich Otoskich owskich pańskich Pejskich perskich Perskich pieskich pilskich pińskich piskich płaskich Płockich płockich Płoskich Płuskich Polskich polskich Prackich Praskich praskich pruskich Pruskich puckich puńskich rabskich Rackich Radzkich rajskich Rajskich Rawskich rawskich reckich redzkich Remskich reńskich reskich Rolskich romskich ropskich Ruckich Rudzkich rudzkich rujskich rumskich ruskich Ruskich Rybskich ryckich rylskich Rylskich Ryńskich ryńskich ryskich Rzeckich saskich Silskich Sląskich słuckich solskich Solskich sońskich Soskich spiskich Stackich Steckich Stockich sueskich suskich Suskich Syskich Szackich Ślaskich śląskich Śląskich śliskich tajskich Tańskich Tarskich Teskich tkackich tomskich trackich Trockich trockich Truskich Tuckich tulskich tumskich Turskich tyskich ubeckich Ulickich ulmskich ułęskich unickich upickich użockich vilskich Walskich warckich Warskich ważkich wąskich wdeckich Welskich Wenckich wepskich Wędzkich wickich Wickich Wieckich wilskich wińskich Wirskich włoskich Woickich wojskich wolskich Wolskich wotskich Wrockich wskich Zarskich złockich Zorskich Żabskich żarskich Żarskich żeńskich żorskich Życkich
aeckich, alaskich, aońskich, Areckich, asyskich, Babskich, babskich, bańskich, barskich, Barskich, bełskich, beockich, Berskich, Bęckich, Bickich, bieckich, Bilskich, Biskich, bliskich, bońskich, Borskich, boskich, Bowskich, brackich, brockich, Brockich, Bruckich, Bruskich, bruskich, buckich, Buckich, Bulskich, Burskich, burskich, buskich, Byrskich, carskich, chockich, ciężkich, Czackich, Czeskich, czeskich, Czoskich, dackich, Damskich, damskich, Darskich, dąbskich, Dąbskich, Demskich, dębskich, Dębskich, Dłuskich, dolskich, dońskich, Duckich, Dulskich, duńskich, Durskich, efeskich, ełckich, emskich, eolskich, epickich, Falskich, Farskich, Felskich, Feńskich, feskich, fińskich, Frąckich, Gackich, gackich, Gapskich, Garskich, Gębskich, gibskich, gieckich, głuskich, gockich, gorzkich, Gójskich, Górskich, górskich, grackich, greckich, Greckich, Grockich, gruckich, Gujskich, Halskich, hańskich, Hańskich, haskich, helskich, heskich, Ilskich, ińskich, irackich, itackich, Iwickich, Iżyckich, jafskich, jarskich, jaskich, Jońskich, jońskich, judzkich, Jurskich, Kalskich, kamskich, Kańskich, kapskich, karskich, Karskich, Kawskich, Kąckich, kąckich, kęckich, Kępskich, Kęskich, Kickich, kijskich, Kinskich, Klickich, kluckich, Kluskich, kłeckich, kockich, kolskich, komskich, Końskich, końskich, Koskich, Kraskich, Kryckich, Kryskich, Kubskich, Kulskich, Kupskich, kurskich, lackich, laickich, laoskich, laskich, Laskich, Leckich, leńskich, Lerskich, leskich, Leskich, Lewskich, lgockich, lhaskich, lidzkich, limskich, linckich, lińskich, Lipskich, lipskich, Lirskich, liwskich, lubskich, ludzkich, łabskich, łańskich, łapskich, łaskich, Łaskich, Ławskich, Łąckich, łąckich, łebskich, łepskich, Łęckich, łęckich, Łęskich, łońskich, Łońskich, łódzkich, Łuckich, łuckich, łyskich, majskich, Malskich, mańskich, marskich, męskich, mińskich, mirskich, Mirskich, Miskich, Mojskich, Molskich, morskich, mrockich, Nenckich, newskich, Nęckich, nidzkich, niskich, Niskich, nowskich, nurskich, nyskich, obskich, odeskich, okęckich, oleckich, oleskich, omskich, oneskich, opackich, Opackich, orskich, Osickich, oskich, Otockich, Otoskich, owskich, pańskich, Pejskich, perskich, Perskich, pieskich, pilskich, pińskich, piskich, płaskich, Płockich, płockich, Płoskich, Płuskich, Polskich, polskich, Prackich, Praskich, praskich, pruskich, Pruskich, puckich, puńskich, rabskich, Rackich, Radzkich, rajskich, Rajskich, Rawskich, rawskich, reckich, redzkich, Remskich, reńskich, reskich, Rolskich, romskich, ropskich, Ruckich, Rudzkich, rudzkich, rujskich, rumskich, ruskich, Ruskich, Rybskich, ryckich, rylskich, Rylskich, Ryńskich, ryńskich, ryskich, Rzeckich, saskich, Silskich, Sląskich, słuckich, solskich, Solskich, sońskich, Soskich, spiskich, Stackich, Steckich, Stockich, sueskich, suskich, Suskich, Syskich, Szackich, Ślaskich, śląskich, Śląskich, śliskich, tajskich, Tańskich, Tarskich, Teskich, tkackich, tomskich, trackich, Trockich, trockich, Truskich, Tuckich, tulskich, tumskich, Turskich, tyskich, ubeckich, Ulickich, ulmskich, ułęskich, unickich, upickich, użockich, vilskich, Walskich, warckich, Warskich, ważkich, wąskich, wdeckich, Welskich, Wenckich, wepskich, Wędzkich, wickich, Wickich, Wieckich, wilskich, wińskich, Wirskich, włoskich, Woickich, wojskich, wolskich, Wolskich, wotskich, Wrockich, wskich, Zarskich, złockich, Zorskich, Żabskich, żarskich, Żarskich, żeńskich, żorskich, Życkich


text:
Tirana
Tirana (njepostajena forma Tiranë, w lokalnym dialekće Tirona) je stolica a najwjetše město Albanskeje republiki. Leži w płoninje pod horu Dajti (1611 m) a ma něhdźe 420.000 wobydlerjow (ludličenje 2011). Po swójskich podaćach ma město wokoło 625.000 wobydlerjow a metropolowy rum někak 900.000. Tirana je kulturne, administratiwne a hospodarske srjedźišćo centralistisce organizowaneje Albanskeje a sydło albanskeho parlamenta a knježerstwa.
Pobrjóh Jadranskeho morja z přistawnym městom Durrës, druhim najwjetšim městom kraja, je jenož 30 kilometrow zdaleny. Tirana nadeńdźe so w mediterranskim klimowym pasmje.
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Stejišćo dźensnišeho města bě hižo za čas Romjanow wobsydlene. Pod kejžorom Justinianom natwari so tule w 6. lětstotku romska twjerdźizna. Pod dźensnišim mjenom jewi so Tirana prěni raz w lětomaj 1372 a 1418 w bjenatskich dokumentach. Kónc 16. lětstotka bydlachu we wokolinje Tirany po osmaniskich podaćach někak 20.000 ludźi. W lěće 1614 natwarichu so mošeja Sulejmana Paše, hosćenc (karawanserija abo han), pjekarnja a hamam (kupjele), štož płaći jako załoženski datum moderneje Tirany.
W lěće 1920 sta so Tirana ze stolicu nowozałoženeje Albanskeje.


text:
Wutora, 4.10.16
Na druhim dnju našeje rěčneje jězby do Jendźelskeje zetkachmy so na rjanym słónčnym dnju, kaž kóžde ranje rano we 8 hodź. na busowym zastanišću w Gillingham. Kaž póndźelu dojědźechmy sebi na tutej wutorje zaso do našeje noweje šule a přebywachmy tam tři hodźiny. W šuli rozrjadowachmy so zaso do našich skupinow a pilnje jendźelsku rěć wuknjechmy. Po šuli wobhladachmy sebi krasne město Gillingham a wobjedowachmy. Na to so wšitcy při busu zaso zetkachmy a podachmy so na mału překłapjenku. Dojědźechmy sej do Canterburry, do hłowneho města zwjazkoweho kraja Kent. Tam wulězechmy z busa a dóńdźechmy sebi do “Kent Cricket Acadamy”, zo bychmy tam woblubowany sport z jendźelskeje nawuknyli. Zwoblekachmy sebi sportowe drasty a buchmy wot třoch sobustawow mustwa “Kent county Cricket club” do sportoweje družiny zapokazani. Pola cricketa eksistuja tři wažne discipliny. Za tute hraja koncentracija a prawe wužiwanje mocy wažnu rólu. Je to mjetanje, popadnjenje a biće wosebje twjerdeho bula. Dokelž njenošachmy wěstotnu drastu, hrajachmy z wosebje mjechkim bulom, zo njeby so nichtó zranił. Po jara lóštnym a napinacym dožiwjenju wobhladachmy sebi hišće wulki stadion z městnami za 7000 ludźi. Wosebje zajimawy bě mały štom na kromje hrajnišća, kotryž bě so před někotrymi lětami nowy sadźił, po tym zo bě so 210 lět stary štom při njewjedrje skóncował. Za “Kent county Cricket club” je to wosebita značka jich stadiona, kotraž so derje pěstuje. Pomału so hižo čmičkaše a tuž podachmy so na puć k našim hóstnym swójbam a po wulkotnym a napinacym dnju sprócnje do łoža padnychmy.
Dawid Wowčer 10-1


text:
Jeszcze miesiōnc do zadku wyglōndało to biydnie. Pewny plac w ataku Nawałki mioł Lewandowski, a dalij szyroko kadra – rewiyrowcy, prawie pyndzyjōnisty, szpece ôd ławkowego „zic-hajcungu”. Sytuacjo jednak durś sie zwyrtła. W nojważniejszych szpilach sezōnu bramy zaczły klupać ślōnski snajpery. Hneda mogymy mieć majstrōw we trzech europejskich ligach…
Danio. Kamil Wilczek niy dostoł powołanio na sparingi z Nigeriōm a Koreōm. Toć, to Nawałka wkludzoł go do kadry i sztyjc powoływoł ôd 2015, ale do tera Kamil zagroł tam yno 3 szpile (z biydōm 116 min). Stary ni ma, ale modym wilczkiym tyż go biyda nazwać. Naciski coby dać se ś nim pokōj rosły, a że przestoł szpilać regularnie w Brøndby znod sie powōd. We marcu bōł już skreślōny. A co sie pocho tera? We sztyrech szpilach grupy majstrowskij Wilczek klupie piynć bramōw w tym dwie w tym nojwazniejszym z FC Midtjylland.
Bułgario. Jakuba Świerczoka ôstatni zgrupowani kadry gynał niy minyło, ale i tak za fest tamek niy poszaloł. Nijaki 23 min. we szpilu z Nigeriōm do Mundialu go na pewno niy przibliżyły. Tydziyń niyskorzij w szpilu ligowym ze Starōm Zagorōm mioł jeszcze mynij czasu coby sie wykozać, ale klupnoł dwie bramy. W ôstatnio sobota szczelōł na 4:2 z Botewym Płowdiw. To jego trzeci szpil z rzyndu, w kerym trefio i szōsto brama w lidze.
Italio. Miesiōnc tymu Milik bōł na kadrze, ale ô jego formie sztyjc wiedzielimy mało. Spōmnioł ô sia w szpilu z Chievo, kej w dwie ôstatni minuty zaliczōł brama a asysta i wykludziōł Napoli na 2:1. W ôstatnio środa z Udinese bōł już w podstawie (po 242 dniach!) i zaś wraziōł bal do neca. To dało mu plac na ôkłodce La Gazetta dello Sport i rozhajcowało dyskusje ô zwiynkszyniu jego roli w ataku. Po piyrszej kōntuzji kolana bōł nazod na szpilplacu pryndzyj. Tera za to wraco na wiynkszym szwōngu, ale Sarri Milikowe siyły sztyjc szporuje. W niedziela z Juve Arek zaś wloz z ławy, ale za to 3 punkty jaki zocne! Do ôdrobiynio ôstatni ôko…
Bydōm 3 majstry? Panie Adamie kōmbinujcie…


text:
Zymft
Zymft (ze mjym. Synf, inakszy: mosztrich, musztrik) – zulaga, we keryj nowjyncy je źorno uogńichy (we kupje godkůw jako "zymft" je słowo "uogńicha"). Powstała we starożytnym Rzimje na poczůnku naszyj ery a uod poczůnku uznowano ja za zulaga uo kuryrujůncych cechach (załogadza bolůnczka przi rojmatyce, pobudzo trawjyńy fetu, dźało przećiw bakteryjům a uobńiżo blutdruk).
Zymft powstowo we wyńiku uůnczyńo źorno uogńichy (zauobycz mlůnych) ze uoctym. Bez dodowańy roztomajtych zulagůw, wykorzistańy roztolicznych zortůw uogńichy a sposobu ji mlyńo powstowo moc zortůw zymftu.


text:
Samoa
Samoa (do 1997 oficielnje Pódwjacorna Samoa) jo njewótwisny kupowy stat w pódwjacornem źělu Śichego oceana, kótaryž wobstoj ze pódwjacornych Samoaskich kupow, mjaztym až słušaju pódzajtšne kupy ako Amerikańska Samoa k Zjadnośonym statam. Samoa bu w lěśe 1962 njewótwisna wót Nowoseelandskeje a ma pśisamem 200.000 wobydlarjow.
Republika Samoa słuša ku Commonwealthej a jo cłonk Zjadnośonych narodow.
Geografija[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]
Samoa lažy w krotkowjacornem Pacifiku, na dłujke zajtšo wót Fidžija. Nejwětšej kupje stej Savai'i (1708 km²) a Upolu (1118 km²), źož namakatej se samoaska stolica Apia a mjazynarodne lětanišćo. Dalšej wobsedlonej kupje stej Manono a Apolima. Dalše mjeńše kupy njejsu stawnje wobsedlone. Wětše kupy archipela su wulkaniskego póchada, mjeńše su nastali z koralowych riffow.
Na kupach kněžy tropisko-oceaniska klima z dešćowym a suchym casom. Pśerězna temperatura lažy pla 27 stopnjow. Dla swójogo geografiskego połoženja jo Samoa wót hurrikanow a tsunamijow wogrozona.
Wótkaz[wobźěłaś | žrědłowy tekst wobźěłaś]


text:
Wyspa
Wyspa – trwouy fragmynt lůndowyj powjyřchńi Źymje, kery je uoblany ze wšyjstkych strůn wodům. Wyspy sům na řykach, jeźorach, stawach, mořach a uoceanach. W připadku tych dwůch uostatńich za wyspy uznowo śe uobjekty uo rozmjarach mńyjšych uod rozmjarůw kůntynyntu (wartość grańično znojduje śe kajś mjyndzy wjylgośćům nojwjynkšyj wyspy: Grynlandje a wjylgośćům nojmńyjšygo kůntynyntu: Australije). Za wyspy ńy uznowo śe ruchůmych uawic pjaščystych, ńi uobšarůw lůndu zalewanych wčos připuywůw.
Wyspy můgům być samotne abo twořić skupiska – archipelagi.


text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
czas
jest
ciebie
dzień
zawsze
wszystko
świecie
życia
świat
wiele
siebie
się
oczy
razem
inie
będzie
serce
serca
słowa
domu
Tobie
urodziny
miłości
marzenia
świata
lat
miłość
głowie
Rymy do kamszo
Aiszo, aproszo, baszo, bekieszo, Borejszo, breszo, broszo, ciszo, Czangszo, czaszo, ćwierćtuszo, depeszo, duszo, Dymszo, dyspaszo, dyszo, falaszo, fiszo, flaszo, fleszo, fotodepeszo, fotoplanszo, gejszo, giloszo, głuszo, gorbuszo, gruszo, harambaszo, hulajduszo, jakszo, jęczyduszo, Junoszo, kaszo, katiuszo, katuszo, kauszo, kliszo, knyszo, konszo, Kościeszo, KSZO, Kuleszo, kulszo, kuszo, Libuszo, Lubszo, Łagiszo, łapszo, łaszo, łoktuszo, łoszo, Maruszo, męczyduszo, mikrofiszo, Miszo, Mokszo, mokszo, monarszo, motorikszo, mszo, Nataszo, niemonarszo, niepieszo, niszo, oczajduszo, okszo, olszo, oriszo, Orszo, panoszo, papuszo, paraszo, paszo, pepeszo, pieszo, planszo, półtuszo, Przemszo, przeoryszo, psiaduszo, puruszo, radiodepeszo, rikszo, riuszo, rykszo, Rzeszo, rzeszo, samopszo, Saszo, sejszo, Sierszo, suszo, szarszo, sziszo, taszo, transzo, Trapszo, Turkmenbaszo, tuszo, ustaszo, wierszo, Witoszo, wszo, Zawiszo
Aiszo aproszo baszo bekieszo Borejszo breszo broszo ciszo Czangszo czaszo ćwierćtuszo depeszo duszo Dymszo dyspaszo dyszo falaszo fiszo flaszo fleszo fotodepeszo fotoplanszo gejszo giloszo głuszo gorbuszo gruszo harambaszo hulajduszo jakszo jęczyduszo Junoszo kaszo katiuszo katuszo kauszo kliszo knyszo konszo Kościeszo KSZO Kuleszo kulszo kuszo Libuszo Lubszo Łagiszo łapszo łaszo łoktuszo łoszo Maruszo
męczyduszo mikrofiszo Miszo Mokszo mokszo monarszo motorikszo mszo Nataszo niemonarszo niepieszo niszo oczajduszo okszo olszo oriszo Orszo panoszo papuszo paraszo paszo pepeszo pieszo planszo półtuszo Przemszo przeoryszo psiaduszo puruszo radiodepeszo rikszo riuszo rykszo Rzeszo rzeszo samopszo Saszo sejszo Sierszo suszo szarszo sziszo taszo transzo Trapszo Turkmenbaszo tuszo ustaszo wierszo Witoszo wszo Zawiszo
Aiszo, aproszo, baszo, bekieszo, Borejszo, breszo, broszo, ciszo, Czangszo, czaszo, ćwierćtuszo, depeszo, duszo, Dymszo, dyspaszo, dyszo, falaszo, fiszo, flaszo, fleszo, fotodepeszo, fotoplanszo, gejszo, giloszo, głuszo, gorbuszo, gruszo, harambaszo, hulajduszo, jakszo, jęczyduszo, Junoszo, kaszo, katiuszo, katuszo, kauszo, kliszo, knyszo, konszo, Kościeszo, KSZO, Kuleszo, kulszo, kuszo, Libuszo, Lubszo, Łagiszo, łapszo, łaszo, łoktuszo, łoszo, Maruszo, męczyduszo, mikrofiszo, Miszo, Mokszo, mokszo, monarszo, motorikszo, mszo, Nataszo, niemonarszo, niepieszo, niszo, oczajduszo, okszo, olszo, oriszo, Orszo, panoszo, papuszo, paraszo, paszo, pepeszo, pieszo, planszo, półtuszo, Przemszo, przeoryszo, psiaduszo, puruszo, radiodepeszo, rikszo, riuszo, rykszo, Rzeszo, rzeszo, samopszo, Saszo, sejszo, Sierszo, suszo, szarszo, sziszo, taszo, transzo, Trapszo, Turkmenbaszo, tuszo, ustaszo, wierszo, Witoszo, wszo, Zawiszo


text:
Ta zygrōdka[1] łod[2] Teściowyj to mie jakosik tak inspiruje, że aż sōm[3] sie dziwia. Już łod wiosny korciōła mie czerwōno ćwikla[4]. Moja Baba niy lubi warzōnyj,[5] ale pedziała, że surowo moge zjejś.[6] Kedyjś[7] my prōbowali i bōła[8] richtig[9] dobro. Do zołzy[10] dołech[11] borōwki amerykańskie, a do samego szałołtu chciołech dać pozimki,[12] ale łoblecioł[13] żech całe pole […]
Miesiąc: Lipiec 2015
Szokoladowy biszkopt ze czornymi jagōdkōma (Czekoladowy biszkopt z czarną porzeczką)
[1]Lubia sie pomaszkycić,[2] ale niy lubia, kedy[3] ciasto abo jaki deser je za słodki. Nojlepi, keby[4] sie połōnczōło w nim słodke i kwaśne, bo bez tyn kōntrast czowiek lepi czuje wszyske smaki. I jak łostatnio na zygrōdce[5] u Teściowyj jołd[6] żech sie te czorne jagōdki, to mie tak prziszła chyńć[7] na take ciasto: Co potrza? […]
Hauskyjza (Śląski ser smażony)
Hauskyjza łaziōła1 za mnōm2 od dugszego3 czasu, ale moja Baba4 niy dała mi jyj5 zrobić we miyszkaniu, bo by mie chyba wyczasła6 ze tym smrodlawym syrym.7 Dopiyro jak żech przijechoł do Teściowyj, co mo8 wiynkszo chałpa,9 znod żech w ni10 tako izba,11 kaj12 żech się mōg postawić miska ze tym syrym. Smrōd bōł z kołżdym13 […]
Ōłberiba trefiōła kōnsek wōsztu (Kalarepka duszona z warzywami i kiełbaską)
Jak czowiek1 przijedzie do Teściowyj, co mo srogi łogrōdek2 i do tego jeszcze połno3 w nim gryfnych4 warzyw, to pomysły aż same cisnōm5 sie do gorka.6 Ołberiba7 moł8 fajno niy yno9 nazwa, ale i bardzo dobry smak. Jak żech jeszcze łobejrzoł10 zdrzałoł11 cukinia, to przepis bōł12 we mojim łebie13 już prawie fertich.14 Co potrza? 2 […]
Pomidorowo na hica (Gazpacho ;) )
Jak już termōmetr sie zbliżo do 30 stopni, to idzie pedzieć,[1] że je hic, a co dopiyro, jak ta czerwono abo niybiesko kryska[2] idzie sie jeszcze barzi[3] w gōra. O gorkim jołdle[4] idzie zapōmnieć, ale tako chōdno[5] zupa je jak skok do morza po smażyniu sie na plaży. Robi sie jōm[6] gipko[7], ale nojlepi sie […]
Kyjksy (Ciasteczka maślane)
Jak żech już wciep[1] sam mirbetajg,[2] to terozki[3] prziszła kolyj na kyjksy. Moja Muter robi je bez[4] maszynka do miysa[5] (w tych starych je takoł[6] nakładka), ale joł[7] taki niy mioł[8] i żech sie je pokuloł nudelkulōm.[9] Przepis podstawowy to je jedno, ale potyn idzie sie zrobić roztomajte[10] wersje. Idzie dać arōmat waniliowy (abo cuker […]


text:
Epika
Epika (z grichiskego eπιkή (πoίnσις) "k eposu słušajuce basnjenje") jo pódla dramatiki a lyriki jadna z tśoch družynow literatury a wopśimjejo wulicujucu literaturu we weršowej abo prozowej formje.
Do poetiki 18./19. stolěśa jo była epika pomjenjowanje za wuměłstwo eposa. Z pśiběrajucym rozrědowanim episkego basnistwa w 19. stolěśu a wuwijanju proze jo se chopiło wšykne žanry wulicujuceje literatury do epiki licyś. Epika se rozeznawa wót dramatiki a lyriki w zakładnych pśiznamjenjach wugótowanje, komunikacija a wašni funktioněrowanja. Do tych pśiznamjenjow słušaju:
- Wulicowanje ako charakteristiska forma pósrědnjenja mjazy awtorom a cytarjom abo słucharjom, pśi comž se wulicujo z wida wulicowarja abo figury (wulicowańska perspektiwa).
- Wuwědobnjenje tšojenja ako zachadnosć abo njewězane wobchadanje z casom (wulicowarski cas).
- Wugótowanje towarišnostnych poměrow.
- Wopisowanje indiwiduelnych tšojenjow, dožywjenjow (stream of consciousness).
Do prědnych episkich formow słušaju na pśikład napisma na wěcach, kenž tu wěc rozkładu (epigram) a teke wuše formy (gnomy, gronka, elegije). W kosmogonijach a teogonijach a mystiskich wucbach wó gójenju dostanjo epika tšochu wěcej poetiski raz, pśeto se pśedstajijo pśirodne tšojenje w personifikowanych statkach a tšojenjach. Za formy bajka, powěsć a legenda płaśi to tejerownosći. Až do kóńca 18. stolěśa póstajujo epos pśiznamjenja toś tych formow.
W pśechodnej fazy wót feudalneje do byrgarskeje towarišnosći jo se epika zasadnje změniła a jo w Europje pśejšła wót weršoweje do prozoweje epiki. Aby ten diferencěrowany swět se zapśimnuł a wulicowaś dał, su byli notne nowe wulicowańske formy. K nim słuša na pśikład roman. Rownocasnje su nastali dla industrializacije lěpše móžnosći za rozšyrjowanje a twórjenje literatury. Z tym jo se póspěšyło wuwiśe literarnych formow, tak su nastali nowela, glosa, krotkopowěźeńko a short story.
Epika groni "nagrono" abo "wulicowańko". Krotkopowěźeńka, wulicowańka, nowele a romany su nejwěcej woblubowane a rozšyrjone episke formy, wó kótarychž se tež w medijach rozpšawja a diskutěrujo. Casniki a tyźeniki wobjadnawaju pšawidłownje nowe wudaśa z recensijami. W telewiziji se wusćełaju diskusijne koła wó knigłach a awtorach. Nejwěcej wuznamnej tšojeni wokoło knigłow stej Knigłowe wiki w Frankfurśe na zachopjeńku oktobra a pósćenje Nobelowego myta za literaturu.


text:
Mōm1 nadzieja, że sie Marcin Melon- tyn ôd2 „Kōmisorza Hanusika”- niy baje3 bōł4, że ftojś5 go pokraje6 do szałołtu, ale jakbyjście sie chcieli, to ta ôd niego ksiōnżka mogecie7 sie poczytać abo posuchać do jedzynia (sōm żech nagroł piyrszy tōm)… Bajecie mieć melōna do kwadratu 😉 Szałołt to jedne, ale ta zōłza8 ze awokado to […]
Tag: #jabłka
Owocowy szałołt- wynołkwianie piyrsze (Sałatka owocowa- wersja I)
Receptōw1 na szałołty owocowe je tela2, wiela je owocōw. W kołżdym3 sezōnie znojdymy na zygrōdce4 abo we sklepie owoce, z kerych je narychtujymy5 – yno bez zima na zygrōdce niy mołcie czego szukać, chyba żejście sie akurat pojechali na bezuch6 do ōnkla7 na Florydzie 😉 To je leke8 danie, kere mogecie zjejś na deser abo […]
Szałołt dlo frelkōw (Sałatka dziewczęca)
Ôstatnio1 bōły2 u nos na bezuchu3 mode4 frelki5 i tak żech sie pomyśloł, że trza by narychtować6 co lekego, bo ône przece7 terozki cołki8 czas rachujōm te kalorie i tak żech prziszoł na tyn szałołt. Potyn sie ôkołzało, że ône przikludziōły9 mi do dōm ciastka i cołko teoryjo10 szło o kant rzici roztrzajś11– kōniec kōńcōw […]
Harynki ze jabkym (Sałatka śledziowa z jabłkiem)
Harynki, choć niyftorzi1 na nie gołdajōm2 śledzie, sōm3 zdrowe i werciōło4 by sie je jejś5 niy yno6 skuli7 postu. Jo żech prziszoł na tyn recept8 bez cufal9 i musza pedzieć10, że jabka idealnie pasujōm11 do śledzi, a jak do tego dodōmy12 ździebko13 koperku i jogurtu, to sie już nōm robi przegryzka14 choby15 do jakego grołfa16. […]
Schab niy-byle-jaki (Schab niebanalny)
Jak żech szoł1 do sklepu (abo jak by to niyftorzi pedzieli2 : do kaufhauzu), to kupowołech te miyso na trocha inksze danie, ale jak żech napoczōn3 warzić, to mie cojsik naszło. Czowiek kōmbinuje, ale tak po prołwdzie4 nawet niy wiy, co to z tego wszyskego wyjdzie. Jak żech opiykōł miyso, to żech prziszoł na to, […]
Tuste ze jabkym i śliwkōm (Smalec z jabłkiem i śliwką)
Niyrozki dostana1– a to łod sōmsiada2 od moji Mutry, a to łod jyj kōmratki3– kōnsek4 szpeku5, ale to niy byle jaki szpek, bo łod świnie, co to bōła chowano6 do siebie, a niy na sprzedyj i bez7 to dostowała ciyngiym8 lepszy futer.9 Moja Muter to sie tam z tym niy smoli- zeskwarzi10, do krauzy11 i […]
Moczka abo mołczka (Śląski deser wigilijny)
Receptōw na moczka je tyla,1 co zortōw2 piwa abo modeli szczewikōw3 (nojważniysze to do kołżdego znojś odpowiednie porównanie 😉 ). Kołżdo4 familia5 sie bez lata wyrobiōła6 swoja tradycja, a nastympne pokolynia dokłołdały7 do ni8 swoje składniki. Moja Ōłma9 robiōła jōm yno ze suszōnych śliwkōw, jabek i gruszek. Moja Muter dołożōła do tego figi i daktyle. […]
Kura ze miyntōm (Drobiowe roladki z jabłkiem i miętą)
Cojsik mie korciōło, żeby zajś1 poeksperymyntować. Miołech we doniczce miynta, a na parapecie walały sie jakejś jabka, to żech sie pomyśloł, że trza by z tego cojś narychtować.2 Dołwno3 żech niy robioł roladōw i trza bōło4 poćwiczyć owijanie ich niciōm, a że jabka dobrze smakujōm ze drobiym, tak żech prziszoł na ta kura. Tera yno […]
Szałołt ze pozimkōma (Sałatka z truskawkami)
Kupiōłech[1] się pozimki- tak na truskawki gołdała moja Ōłma, choć sōm na Ślōnsku take sztele[2], kaj gołdajōm[3] na nie edbery, np. w takim Świbiu. Miały być na deser, ale cojś mie tak naszło, żeby sie z nich zrobić szałołt[4] do pieczōnego wōsztu.[5] Do tego jeszcze wymyślōłech[6] sie fajno zōłza[7] i…żech to wszysko zezar.[8] Sam na […]
Szpinat i inksi (Sałatka ze szpinakiem ;) )
[1]Pomału[2] idzie lato, a razym ze nim i sezōm[3] na badeancugi[4]. A jak czowiek[5] mo być łoblecōny[6] yno w takoł[7] mało szmatka, to już połra[8] tydni pryndzy[9] myśli jakoby sam ściepnōńć[10] tyn szpek[11]. A sam pomogajōm[12] nōm roztomajte[13] szałołty, co je mogymy[14] jejś[15] zamiast kartołfli, nudli[16] abo chleba. Co potrza?[17] połra[18] gorści[19] szpinatu[20] (nojlepsze sōm[21] […]


text:
Bania je krōlowōm1 jejsiyni2, a jak fto3 sie ji4 trocha zamrojzi, to moge5 poszaleć nawet na wiosna. Ta zupa je richtich6 ajnfachowo7, choć niyftorych moge przestarszyć mlyko kokosowe abo pasta curry, ale dzisiaj take rzeczy to idzie kupić we kołżdym8 wiynkszym sklepie, a smak, jaki potyn mōmy, je niy do opedzynia9 😉 Co potrza? 500 […]
Tag: #mlyko kokosowe
Bania wōniajōnco Tajlandiōm (Dynia pachnąca Tajlandią)
Bania idzie odmiyniać bez wszyjske przipadki i miyszać ze wszyjskimi warzywōma1 i prziprawōma, kere2 Wōm3 przidōm4 do gowy. Połra5 zupōw ze baniōm już żech sam6 wciep7, ale ta lista baje8 jeszcze dugo9. Ta zupa je tak prosto do zrobiynia, że nawet kuchołrze ze dwōma lewymi rynkami bydōm10 umieli jōm narychtować11. Doł12 żech sam zielōnoł pasta […]
Dorsz we kokosie (Z bananowym sosem ;) )
Na poczōntku chciołech wszyskim tym, co niy lubiōm wiórkōw kokosowych (kōłkōsraszpli), pedzieć, żeby sie niy nerwowali, bo w tym daniu ich niy znojdōm. Te ciasto, we wtorym je tōnkanoł ryba, zrobiōłech ze mlyka kokosowego, a to je całkym inkszo inkszość1. A wiym, co gołdōm, bo moja Baba niy lubi kōłkōsraszpli i inkszych rafaelo-podobnych rzeczy, ale […]
Kura we trołwie (Kurczak z trawą cytrynową na modłę tajską)
O tym, że Chop lubi eksperymynty, to już chyba wiycie. Ta kura prziszła do mie tak od samojści, jak żech we jednym sklepie na tydniu oriyntalnym znołd trołwa citrōłnowo. Noprzōd żech znoł yno suszōnoł, ale ta świyżo niy moł z niom porównania: delikatny smak, a do tego tak fajnie chrupie. Te danie robi sie szybko, […]


text:
Harrachov
Harrachov (němsce Harrachsdorf) je městačko při rěčce Mumlava na samym sewjeru Čěskeje. Leži we wysokosći 665 metrow při zapadnej kromje Kyrkonošow, bjezposrědnje při hranicy Pólskeje, něhdźe 40 kilometrow wuchodnje Libereca a 30 kilometrow zapadnje Jelenjeje Góry. Harrachov je wuznamne srjedźišćo zymskeho sporta a ma někak 1.500 wobydlerjow.
Wobsah
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Sydlišćo nasta hakle w 17. lětstotku a dósta we 18. lětstotku swoje mjeno Harrachsdorf po Harrachec swójbje, kotrejž słušachu zahony, na kotrychž bu wjes załožena. W lěće 1712 załoži so prěnja škleńčernja. Hač do dźensnišeho so w Harrachowje škleńca produkuje. Wo stawiznach tutoho rjemjesła rozprawja Škleńcowy muzej.
Wot lěta 1973 ma Harrachov status města.
Wobchad[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Harrachov ma wot lěta 1963 dwórnišćo při železniskej čarje Jelenia Góra–Kořenov. Europska dróha 65 zwjazuje Harrachov z Liberecom a Prahu kaž tež – přez 886 metrow wysoki „Nowoswětski přesmyk“ (Novosvětský průsmyk/Przełęcz Szklarska) – ze šleskim městom Szklarska Poręba.
Nimo toho wjedźe pućowanska šćežka Eisenach–Budapest přez Harrachov.


text:
Richard Holtze
Richard Holtze (rodz. 9 lutygo 1824 we Beuku, um. 27 styčńa 1891 we Katowicach) – dochtůr medycyny, poseu do Reichstagu, wspůuzouožyćel mjasta Katowice, pjyrwšy a dugoletni přewodńičůncy Rady Mjejskij Katowic.
Uod 1855 r. zaśadou we Zgrůmadzyńu Gminnym we kerym podyjmowou mynga inicjotyw lo rozwoju Katowic, co mjou ajnflus na nadańy 11 wřeśńa 1865 r. krůlewskim edyktym prow mjejskich Katowicom. Pjyrše wybory mjejskie uodboy śe 3 marca a 4 kwjetńa 1866 r. S 342 kandydatůw wybrano pjyršych 18 předstawićelůw. Předstawićele ći pode přewodńictwym přewodńičůncygo kůmiteta wyborčygo dra Richarda Holtze wybrali 14 moja 1866 pjyršy magistrat Katowic. Pjyršym burmistřym mjasta Katowice uostou Louis Diebel ze Krapkowic, zastympcům burmistřa Rossei a tyž 4 stouych radnych mjejskich (we 1875 r. podńeśůno jeich ličba do 6). Richard Holtze uostou přewodńičůncym Rady Mjejskij.
We 1869 r. bůu wspůuzouožyćelym ložy wolnomularskij (Loge zum Licht im Osten zu Kattowitz) a uostou jeij pjyršym kerowńikym. We 1873 uostou wybrany čuůnkym prezydjům Rady Krysu Katowickigo, we 1877 r. posuym Sejmu Prowincyji Ślůnskij a krům tygo kej čuůnek Partyje Nacyjowo-Liberalnyj posuym do Sejmu Pruskigo. Wšyjske te funkcyje pouńiu do śmjyrći 27 styčńa 1891 r. Uostou pochowany na starym kirchofje ywangelickim – terozki ul. Damrota. S inspiracyje wuadzůw kůmůńistyčnych zbeščeščůno tyn kirchof, a we późńyjšych rokach teryn přeznačůno pod budowa Bibljoteki Ślůnskij.
We 25. ročnica doktoratu uotřymou uod spouečyństwa mjasta wysoko nadgroda, kero přeznačůu couko na budowa basynu při Uaźne Mjejskij. Na jeij budynku znajduje śe dziśej, uodsuońynto we 2005 r. tablica pamjůntkowo a popjerśe dra Richarda Holtze we uznańu jygo zasuůg lo rozwoju mjasta.
Literatura[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
- Richard Holtze, Die Stadt Kattowitz – Eine kulturhistorische Studie. Polskie tłumaczenie wzbogacone materiałem ilustracyjnym ukazało się 2005 ze okazji 140-lecia Miasta Katowice.
- Robert Borkowy, John Baildon i Richard Holtze oraz ich związki ze miejscowością Bełk [w:] Śląsk bogaty różnorodnością kultur, narodów i wyznań, Czerwionka-Leszczyny 2004, ss. 35-46.
- Die Stadt Kattowitz – Eine kulturhistorische Studie. 1871