text:
Ruch Chorzów słożōł wniosek licencyjny na gra we III Lidze, we syzonie 2019/20. Jak dostanymy licyncjŏ, to zagrŏmy we III Grupie III Ligi. Fto jesce tam grŏ?
8 czyrwcŏ zakońcōły sie rozgrywki we III grupie III Ligi. Awans wywalczōł Górnik Polkowice (79 pkt.), a ze racji, że ze II Ligi slatujôm aż 3 Ślōnskie drużiny, to we tyj grupie mŏmy 6 spadkowiczów (MKS Kluczbork 42 pkt, Warta Gorzów Wielkopolski 37 pkt, Agroplon Głuszyna 34 pkt, Ruch Radzonków 32 pkt, Lechia Dzierżoniów 26 pkt, Stilon Gorzów Wielkopolski 25 pkt).
Kluby kiere sie utrzimały to Ślęza Wrocław, Zagłębie II Lubin, Rekord Bielsko-Biała, Gwarek Tarnowskie Góry, Górnik II Zabrze, Ruch Zdzieszowice, Pniówek Pawłowice Śląskie, Piast Żmigród, Miedź II Legnica, Foto-Higiena Gać, Stal Brzeg.
Do nich dołŏnczajōm Rozwój Katowice i ROW 1964 Rybnik – spadkowicze ze II Ligi. Falubaz Zielona Góra awansowŏł ze IV ligi, LZS Starowice i Polonia Głubczyce jesce walczŏm ło awans (łostatniŏ raja szpilów 15 czyrwcŏ). A we barażach ło awans zagrajōm LKS Czaniec ze Polonią Bytom i AKS Strzegom ze Śląskiem II Wrocław. Nŏjpoźnij 19 czyrwcŏ powinni my znać komplyt uczestników III Ligi III Grupy.
Na sŏm koniyc jeszcze trocha informacji. Do UM Chorzow wpłynyła ino jedna oferta na promocja miasta bez szport – oferta Ruchu. Piyniondze Ruch bydzie dostŏwŏł we ratach.
Do zajynć fusbalorze majōm wrŏcać 17 czyrwcŏ. Na tyn momynt niy wiadomo fto bydzie ich trenowŏł. Kontrakt trynera Michalskiego je ważny ino do 30 czyrwcŏ. Kandydaci co chwila rezygnujŏm ze prowadzyniŏ Ruchu. Na ta chwila nŏjbliżyj je Mirosław Smyła.
własne


c: text/html

text:
Ślonsko kopa
Łod niydowna zaczła nom po gowie chodzić ślonsko kopa. Zaczli my medytować, skond łona sie u nos na Ślonsku wziyna. Jak my sie dowiedzieli łod poru kucharek i przocieli ślonskigo warzynio, kopa to je maszket, kiery je podowany łod niydowna, bezmała łod lot siedymdziesiontych i nojwiyncyj na weselach.
A zaczło sie łod tego, że kierejś kucharce, kierej sie fest śpiychało śleciała na zol zista i to co sie ino doło, pozbiyrała do kupy i złonaczyła z tego tako kopka. Inksi zaś padajom, że jak sie kroło na weseli kołocz, to tych kusków z kraja sie niy dowało weselnikom, ino sie to łodkrowało i ukłodało na talyrz, coby sie nic niy zmarnowało i robiło tyż tako kopka.
Toż jak to naprowda było? Łostawiomy Wom do przemyślunku a my sie bierymy za robota.
Co potrzeja?
Biszkopt:
- 3 jajca
- pół szklonki cukru
- wiyncyj niźli pół szklonki mąki
- pół łyżeczki bakpulwru
Krym:
- 3/4 kostki masła
- 3 jajca
- 1/2 szklonki cukru
- cukier waniliowy
Inksze:
- łorzechy, mandle, rozinki
- szpyroń
- biksa ze pfyrzichami
- śmietonka do ubicio
- łowoce na jaki ino sie mo szmak
Toż bierymy sie do roboty:
- Nojprzód biszkopt.
Biołtka łodzielić łod żółtek. Ubić biołtka na piana, poleku dodować cukier, potym po jednym żółtku. Mąka wymiyszać z bakpulwrym. Po troszyczce wsuć mąka do tyj masy i wyrobiać aż sie pokożom taki banie. Forymka wyłożyć papiórym i ciasto fajnie na nij rozprowadzić. Dalij wrazić jom do bratruły nagrzonyj do 170 stopni i piyc ze 40 minut. Upieczony biszkopt łostawić do łochłodniyńcio a potym wrazić do komory abo kaj je zimno i łodczekać śnim jedyn dziyń.
- Na drugi dziyń złonaczyć krym.
Masło utrić łosobno. Jajca ubić z cukrym i cukrym waniliowym. Dodować je poleku do masła, tak długo aż sie wszysjtko fajnie ze sobom złonczy.
- Co dalij?
Biszkopt pokroć na poski. Ułożyć na talyrzu ty poski na łokrongło, pokropić je szpyroniym i sokiym z tych pfyrzichów. Na to dać krym i ty łorzechy, mandle i rozinki i zaś połukłodać poseczki, pokropić, masa, łorzechy i formować to wszyjsko w tako kopka. Na kopa dać bito śmietonka i poukłodać owoce jak sie ino mo w doma.
Trzeja ta kopa gibko zmaszkiecić bo na drugi dziyń niy czuć już szpyroniu i tak dobrze niy bydzie już szmakować.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Chróšćenjo 5. ptačokwasny wolejbulowy turněr w Kulowje dobyli
Prěni wólnočasny wolejbulowy turněr serije „top-šěsć“ 2022 w Kulowje dobychu sportowcy SJ Chrósćicy před wučerjemi Serbskeho gymnazija Budyšin (SGB) a prěnim zastupnistwom Žołto-módrych Kulow.
Předsyda sportoweje jednotki Žołto-módri Kulow Roland Stiebitz witaše minjenu póndźelu štyri wolejbulowe wólnočasne mustwa na 5. ptačokwasny turněr w tamnišej sportowni. Poslednje tajke wubědźowanje wotmě so před lětomaj, a to na samsnym městnje. Tak běchu wšitcy přitomni wjesołe, pod wuměnjenjemi 2G+ při wysokim saku sportować móc. Škoda, zo njemóžachu so wólnočasni wolejbulisća Viktorije Worklecy, mustwo 12/96 a ST 1922 Radwor, na turněrje wobdźělić. Tak wuhrachu jenož štyri cyłki, po modusu kóždy přećiwo kóždemu, dwě sadźbje do 15 dypkow swojeho dobyćerja.


text:
Město Wojerecy je mjeztym štwórty wobydlerski etat nastajiło. Za to su jeho radźićeljo na wčerawšim posedźenju cyłkownu lisćinu namjetow wobzamkli.
Wojerecy (AK/SN). Za swój wobydlerski etat přewostaji město Wojerecy lětsa 70 000 eurow. Prěni króć njeje financowanje kaž dotal ze srědkow krajneje pawšale wo wjesnych rumow (2018 do 2020) móžne, ale ze swójskich srědkow měšćanskeho etata zaplanowane. „To je woprawdźe dobre znamjo. Připóznawamy tak wulki angažement wobydlerjow města“, zwurazni radźićel Uwe Blazejczyk (SPD), kiž je zdobom předsyda wodźenskeje skupiny za wobydlerski etat, na wčerawšim posedźenju Wojerowskeje měšćanskeje rady. Wona je tam cyłotnu lisćinu namjetow jednohłósnje wobzamknyła. Lisćina wopřijima dohromady 83 namjetow, 35 z města samoho, a 48 z wjesnych dźělow Brětnja-Michałki, Němcy, Hórnikecy, Čorny Chołmc a Ćisk.


text:
Serbska Łyžyca
Serbska cerkwja w Luborazu stoj we srjejźišću zajma. Zasromanje jo źinsa pomjenjona Landkirche, dokulaž jo słužyła wokolnym wejsanarjam ako Bóžy dom. Z tym se južo mysli, až z tym serbskim to njama nic cyniś. Chto se hyšći wuwědobnijo, až wejsanarje su byli wše serbske? Abo ako něchten jo gronił, my mamy how jano camprowanje, ale žedne serbske nałogi znate njejsu.
Pó wuspěšnem pśenimcowanju zwěsćujo nimska towarišnosć ze snadnu wětšynu, až how njedajo nic serbskego – dla cogo se dejała dobrowólnje wuznaś k serbskemu sedleńskemu rumoju. A gaž póžedanje pśiźo z drugego boka, pón jo to njeznjasliwy śišć serbskich politikarjow.
Serbska rěc a kultura słušatej k sobje. Serbska cerkwja w Luborazu jo znankstwo, až wěra a Serby su byli w stawiznach wusko zwězane. Pśedewšym cas diktaturowu 20. stolěśa jo měł bytostny wliw na to, až Serby se zdalili wót wěry a z tym teke wót rěcy. To njejo se stało dobrowólnje. Znajomy wjele pśikładow, kak jo rěc była z namócu abo kšajźnje wugónjona. Teke politika cerkwje jo k tomu dowjadła, až naš lud jo swoju maśersku rěc zajśpiwał a zabywał, ako jo se stało w mójej swójźbje. „Gaž wóni pśedawaju jaja na marku, zamógu teke wusłyšaś nimske prjatkowanje“, jo von Lanyi gronił B. Šwjeli. von Lanyi jo był faraŕ Kloštarskeje cerkwje, kótaraž jo pśestała serbska cerkwja byś w prědnej połojcu zachadnego stolěśa.
Take wuwijanje se njedajo malsnje pśewobrośiś. Sromota jo hyšći rozšyrjona a ma wjeleserake formy. Nanejžmjenjej mamy stawnje wěcej pśinoskow wót awtorow, kótarež gjarźe swóje serbske kórjenje pópisuju. W našom jadnučkem serbskem tyźeniku wó tom ale w nimskej rěcy pišu, lěcrownož awtory dosć serbšćiny wobkněže. Cogodla artikele nimski napišu? Maju tšach serbski pisaś? Sromaju se hyšći togo? Abo bóje se, až zmólki cynje? Ja som teke skomuźił we slědnem interviewje ze serbskim rozgłosom nałožyś pšawje dual w jadnej saźe. Sromam se togo, ale weto nadalej wopytajom se serbski wugroniś.
Wótergi dajo pla nas taku atmosferu, kótaraž žedne brachy njeakceptěrujo. Moto jo: lubjej pózdatnje perfektna nimšćina ako zmólkata serbšćina. Jo to napšawdu tak tšašne, až w tom tekśe su zmólki? Wětšyna wót nas južo njejo serbski wuknuła doma ako maminu rěc. To groni, mjenjej abo wěcej smy wšykne wuknjece a trjebamy konstruktiwnu atmosferu na dalejwuknjenje, howac to móžomy wóstajiś. Nejwótšejša diskusija pšawopisa cerkwinego boka w Nowem Casniku pśiźo wót luźi, kótarež lubjej nimski pišu. Wót iniciatiwy Serbskego sejma som jano słyšał, až jeje flyer jo połny zmólkow. Žednu wěcnu diskusiju, nic. Jaden jo mě wulicował, až se jomu njoco nadalej pśiś na serbske zarědowanje, dokulaž to nimske słowo Sorben se jomu njespódoba. Abo druga jo mě groniła, až njamóžo doma z góleśim serbski powědaś, až to njepśiźo z wutšoby. Kaki njerozym to jo?
Rozšyrjenje serbskego sedleńskego ruma bźez serbskeje rěcy njama zmysł. Bźina jo z tym nimcowaś w serbskich medijach wó pśiznaśe Luboraza k serbskemu sedleńskemu rumoju. Jo to pópšawem notne w serbskem casniku? Kótary nimski politikaŕ to zawupytnjo? Mamy dosć łopjenow, źož ta nimska diskusija słuša. Serbske medije dejali byś za wuměnjenje myslow mjazy Serbami w serbskej rěcy. Šym wěcej, śim lěpjej.
Tekst jo wózjawjony teke w Nowem Casniku 12/2016
bildka: By NordNordWest (Own work), CC BY-SA 3.0 de, via Wikimedia Commons


text:
Rychtuje sie fest poszarpanŏ drugŏ raja szpilów we nŏszyj grupie III Ligi ze wzglyndu na zagrożynie epidemiczne.
Gwarek niy zagrŏ ze Polonią Bytom, sŏm tyż problymy ze szpilem Ślęzy ze Pniówkiem. Ruch zagrŏ jednak zgodnie ze planym swój szpil zze Foto Higieną Gać.
Drużina ze Gaci powstała we 1946 roku. Ich nojwiynkszym sukcesym je gra we III Lidze. Sztadion na 600 miyjsc znajduje sie we Oławie. Mimo poczōntkowych informacji, że kybice ze Ślōnska niy bydŏm wpuszczane, klub wydŏł oświadczynie, że kŏżdy co zakupiōł bilet, wlyzie normanie na sztadion. Sztart szpilu zaplanowany je na godzina 17:00.
We tydniu Ruch podpisŏł kontrakt ze 17-lytnim tormanem Wiktorem Gasztykiem. Sŏm tyż straty. Ruch wypożyczōł do AKSu Mikołów Pawła Starzyńskiego, a na transfer definitywny do Wisły Kraków poszōł Piotr Starzyński.
Szpil Foto Higiena Gać – Ruch Chorzów bydzie szło zobŏczyć we TV. Trza sie kupić dostymp, a to zrobicie tukej => FotoHigiena – Ruch LIVE TV
Ruch po piyrwszyj wygranyj powinien nabiyrać pyndu i we szpilu w Gaci na pywno zobŏczymy jesce lepszŏ drużina. Rywal tyż wygrŏł piyrwszy szpil (ze Polonią we Nysie 2-1) i majŏnc ze zadku szpil ze zeszłygo syzonu, trza bydzie uważać we zadkach na ataki gospodŏrzy. Mimo wszistko sŏmy spokojni i liczymy na 3 punkty Ruchu. Typ: 1-2.
Przipominŏmy tyż ło nŏszyj zabawie. Typer Na Niebiesko pod patronatym Baru „Kinga” znŏjdziecie tukej => Typuj i wygrywej!
własne


text:
Njechorń (kl/SN). Prěni wjeršk w skutkowanju Domowinskeje župy „Jan Arnošt Smoler“ Budyšin po dołhim času korony budźe Dźeń wotewrjenych duri w domje Měrćina-Nowaka w Njechornju. Na njón župne předsydstwo 9. julija wot 14 hodź. přeprošuje. Staw přihotow su jeho čłonojo na swojim posedźenju wčera na městnje rozjimali. Zdobom su wurjadnu hłownu zhromadźiznu Domowiny spočatk junija w Choćebuzu wuhódnoćili.
Projekty a poskitki na šulach je tudyša regionalna rěčnica Domowiny Katja Liznarjec předstajiła. Kaž wona zwěsći, bě lětsa dotal tójšto naprašowanjow za serbskim poskitkom. Tak wuhotowachu na přikład w Hućinjanskej zakładnej šuli předčitanski dźeń za šulerjow kaž tež swjedźeń serbskeje rěče, kotryž wšitcy šulerjo-serbšćinarjo w Budyskim Serbskim domje dožiwichu. Zakładna šula Bošecy woswjeći lětsa swój 125. jubilej a změje dźeń wotewrjenych duri a šulski swjedźeń w septembrje ze serbskim podźělom.
Předsydstwo zdobom hižo na serbske swójbne popołdnjo 16. julija w sundowner-barje w Budyšinje skedźbnja.
Zwjazk Łužiskich Serbow Domowina ze změnu strukturow wulku nadźiju na wozrodźenje serbskeje rěče zwjazuje. To zwurazni jeho předsyda Dawid Statnik wčera po zhromadnym posedźenju sakskeho a braniborskeho knježerstwa na Łužiskim motodromje a skedźbni při tym na delnjoserbski projekt „Zorja“.
Budyšin (SN/CoR). „Dołho sym za tutym bajkowym domom pytał. Běše dźě Jan Radyserb mój lubowany, njezapomnity wučer, přećel mojeho nana a tež mój nanowski přećel.“ Tak dołho kaž Oto Wićaz njejsu Přećeljo Smolerjec kniharnje minjeny pjatk za ródnym domom basnika Jana Radyserba-Wjele pytali. Na Židowje, při Hrodźiškowych schodach w Budyšinje, hdźež steješe jónu tónle dom, započina lětuše literarne wuchodźowanje towarstwa při najrjeńšim wjedrje w zmysle Ota Wićaza z basnju „Bajka“ Radyserba.
W lěće 1997 załožichu młodostni w Smječkecach swójski klub. W minjenych lětach su so předewšěm přetwarej swojeho domicila wěnowali. Składnostnje 25lětneho wobstaća kluba zaběraja so młodostni hižo dlěši čas z organizaciju openaira Vinea Mea, kotryž ma so 1. a 2. julija wotměć. Tak přewjedu tež wabjensku turu w ramiku kotrejež chcedźa tamne serbske młodźinske kluby wopytać.
W zašłych lětach so přetwarej kluba wěnowali
Rogow (HA/JaW). Swoju jubilejnu 30. hłownu zhromadźiznu minjeny pjatk je Domowinska župa Delnja Łužica w Rogowje (Horno) w měšćanskim dźělu wokrjesneho města Baršć (Forst) přewjedła. To ma swoju přičinu. Domowina wšak je mnohe lěta sobu wojowała wo to, zo njebychu „stary“ Rogow wuhla dla wotbagrowali, ale bój njebě wuspěšny. Přiwšěm pak Domowinske dźěło tež w nowej wsy dale běži a třěšny zwjazk je mjez wobydlerjemi jara připóznaty.


text:
Radźićeljo so z twarskimi wustawkami sami zaběrać dyrbjeli
Rakecy (JK/SN). Jedne z najkrótšich posedźenjow přewjedźechu wčera Rakečanscy gmejnscy radźićeljo. Hižo při zahajenju přez wjesnjanostu Swena Nowotneho (CDU) čakachu na dweju fachowcow z planowanskeje firmy Panse, kotrajž chcyštaj k dwěmaj dypkomaj dnjoweho porjada porěčeć. Wonaj pak njejstaj přijěłoj, a tak je wjesnjanosta radźićelam hišće raz zaměr a pozadk za změnu přizwolenskich a wupołoženskich wustawkow za ryćerkubło w Psowjach rozjasnił. Wšako běchu so z tej naležnosću hižo zaběrali. Podobnje su hladajo na změnu wustawkow k wobtwarjenskemu planej za ležownosće w Rakečanskej gmejnje postupowali. Změnjene wustawki nětko na gmejnskim zarjedźe wupołoža, hdźež móža sej je wobydlerjo wobhladać a znapřećiwjenja zapodać. We wustawkach su móžne wobtwarjenske ležownosće na sewjeru Rakec, w Psowjach při ryćerkuble a při Pstruhowym puću kaž tež při Komorowskim Młynskim haće wobkedźbowane.


text:
Čorny Chołmc (SiR/SN). W Čornochołmčanskim Krabatowym młynje maja wotnětka tři nowe publikacije w poskitku. Jónu jedna so wo dwaceći stron wopřijacu brošurku „Krabat“ Andreasa Wernera a ze Saarlouisa pochadźaceho awtora Floriana Russija. Z jeho pjera je tohorunja kniha z titlom „Erbsensoldaten“. Dale publikacija Erfurtskeje awtorki Ingrid Annel z titlom „Glücksdrachenpech“ předawanski sortiment w Domje Jurja Brězana wobohaća.
W nowych literarnych twórbach, kotrež wuchadźachu we Weimarskim nakładnistwje Bertuch, njeńdźe jenož wo Krabata. W srjedźišću brošurkow steja tohorunja Čornochołmčanske Krabatowe swjedźenske hry, Čorny młynk, Čornochołmčanski młyn kaž tež wódny muž, zmij, błudnički a dalše bajowe figury.


text:
Polonia Nysa łobecnie walczy ło utrzimanie we III Lidze, ale rozpyndzony Ruch Chorzów zagro ło dwanoste ze rzyndu zwyciynstwo ligowe. Szpil we Nysie zacnie sie ło 17:00.
Osiymnosto drużina III grupy III Ligi podyjmie rozpyndzony Ruch. Gospodorze we tyj rundzie wygrali ino 2 szpile ze 9ciu rozygranych (we jednyj raji mieli pauza), a bilans torów majōm 10-15. U sia niy wygrali jesce łod sztartu rundy (1 rymis i 3 sflanoe – bilans torów 2-6) wiync jak na drużina walczônco ło utrzimanie, to niy jest dobry wynik.
Ruch Chorzów we tyj rundzie punktów niy traci, a we myśl zasady, że „awanse wygrywo sie szpilami ze dołem tabyli” to dzisiej jest ku tymu nojlepszo łokazja. We bilansie szpilów wyjazdowych tyj rundy mômy 4 wygrane na 4 rozegrane szpile, a bilans torów to 6-1.
We szpilu niy zagro Michał Mokrzycki, kiery pauzuje za 8 żółto kartka, tak jak niy zagrajôm kontuzjowani: Idzik, Sikora i Nowak. Wraco do składu za to kapitan – Tomasz Foszmańczyk i Michał Biskup.
Przewidywany skład Ruchu:
Bielecki – Kwaśniewski, Kulejewski, Kawula, Kasolik, Będzieszak – Kowalski, Wyroba, Foszmańczyk – Janoszka, Biskup
Po szpilu ze Rekordem niy spodziewomy sie, coby do składu miôł wlyźć Bartosz Guzdek, a we takim ustawiyniu juz my bez Mokrzyckiego grali wwiync czujymy, że zagrômy na wahadłowych plus Ecik i Biskup ze przodku.
Plan szpilów 30 raji:
Foto-Higiena – Miedź II
Gwarek TG – Pniówek Pawłowice
Stal Brzeg – Górnik II
ROW 1964 – Polonia-Stal
Polonia Nysa – Ruch Chorzów (17:00)
Rekord BB – Warta Gorzów Wlkp.
Lechia ZG – MKS Kluczbork
Polonia Bytom – Piast Żmigród (17:00)
Zagłębie II – Ślęza Wrocław
Ze godzinami zaznacony szpil kiery nôjbarzij interesuje kybiców Ruchu, cyli szpil Polonii Bytom. Drużina ta walczy ze Ruchem ło piyrwszy plac we lidze.
Szpil Ruchu bydzie szło łoglōndać na łoficjalnym kanale Ruchu tukej => KUP DOSTĘP DO TRANSMISJI kaj łobok Tomasza Ferensa szpil skomyntuje Tomasz Podgórski, bydzie tyż rylacja radiowo we RADIO WIDZEW,
Przipominŏmy tyż ło nŏszyj zabawie. Typer Na Niebiesko pod patronatym Baru „Kinga” znŏjdziecie tukej => Typuj i wygrywej
własne


text:
Hallo Mathias
podolech dane moich starzykow i uromowi i uroppow,mieszcza sie w tych 80 km, czekom na wiadomosc, jak mnie niy bydom chcieli to i tak tyn test zrobia, bo dane mozna przeniyjsc do projektu Silesia , co z myheritage niy idzie- a jak Pani Joanna to nom wytlumaczola , jest my heritage ino kalkulacja w kero jo niy za bardzo moga wierzyc, pisolech ze mom wiyncyj niz 30% skandynawskich genow, ale z historii naszyj fymili to je wontpliwe, do tego mom angielskie i hiszpansko-portugalskie korzynie-wiy ino pieron skad te som 🙂
Pozdrowiom z Gor Harcu


text:
Mynij hyrski bracik Berlina, ôd niego szwarny kuzyn abo yno ajnfachowy sōmsiod? Co je w tym Lipsku takigo, że kożdy rok przijyżdżo tamek coroz wiyncyj ludzi? I co te miasto mo, że fol śnich ôstowo tamek na dużyj? Eli Lipsk umi być sztelōm tak zwiedownōm jak niymiecko stolica abo jak Mōnachium a Kolōnijo?
Zwiydzanie Lipska – sztart na banhofie
Przijechołech ô szōstej rano. Loło jak pierōn, tōż Hauptbahnhof Leipzig znōm już lepij jak wszyjskie moje kapsy. Na sztart podstawowe zwiydzanie – sztekry, hazielek, piykorz, kafyj. Zleciało gibko. Pizło ôziym jak zaglōndołech już na stare miasto. Szło zaczynć trzidniowe zwiydzanie.
Trzi tajle Lipska – baukōnszt, czystota a Bach
Ô Lipsku godo sie, że ze wszyjskich wielich niymieckich miast, ôn je nojmynij sharatany po drugij wojnie. I richtich, na stawiynia w tym mieście fajnie sie dziwie, a drōgami fest przijymnie sie łazi. Co bōło pobulōne, tera je postawiōne na nowo. Znodłech tamek piykny baukōnszt, czystota a Bacha za kożdym ekiym.
Robota, muzyka, przileżytości
Przed rajzōm czytołech, że Lipsk sie robi po leku „nowym Berlinym”. Że niymiecko stolica już je fol, że za robotōm trza sznupać kaj indzij, że na imprezy tyż ciśnie sie kaj dalij. Tōż ludzie włażōm do autōw, cisnōm fajnōm autobanōm 190 kilometrōw przed sia i sōm w Leipzigu. I toć – firmōw je tamek coroz wiyncyj, roboty masa, na kożdym szaufynsterze papiōr „przidź ku nōm robić”. Ku tymu nowe chałpy, epny uniwersytet i wszeôbecne gyszefty. A wszyjsko pod ôkiym Hansa Sebastiana Bacha, nojbardzij hyrskigo ôbywatela Lipska, kery w tym mieście przeżywoł nojwożniyjsze mōmynty swojigo żywota. Ale…
Atrakcyje Lipska
Nojpopularniyjsze sztele postrzōd tych wandrusōw, kerzi niy przijechali do Lipska fajrować, to sōm:
- gryfne kościoły Tōmasza i Mikołoja,
- muzyja Bacha i Grassi,
- pasaże zakupowe Mädlerpassage, Barthels Hof i Speck’s Hof,
- rynek ze rathausym,
- epny pōmnik Völkerschlachtdenkmal (kerego żech niy widzioł),
- ZOO i Uniwersytet Lipski.
Tōż niy ma źle, pra?
Ale że “nowy Berlin”?
Fest kibicuja wszyjskim „myjszym” miastōm i winszuja Lipskowi jak nojlepij, ale do Berlina – pod kożdym wzglyndym – to tej szteli sztyjc daleko. Miasto Bacha mo srogi potyncjał, przede wszyjskim tyn ludzki, napływowy. Ale ku tymu, coby postawić Leipzig w tej samej raji co Mōnachium abo Hamburg, to trza jeszcze masa zmiyru i ciynżkij roboty.
Czamu ô tym godōm? Ano bo nojwiynksze cajtōngi na świecie ôkrzciły już Lipsk nowym cyntrum europejskigo życio. Szkryflali ô tym New York Times, The Guardian i Vice. Możnej inakszyj sie na to kuko, jak sie je modym Niymcym, abo jak sie kajś rajzuje skuli imprez, ale jak sie siodo do cuga a autobusa skirz poznowanio świata i znojdywanio nojgryfniyjszych placōw, to Lipsk je ajnfach „fajny”.
Trzi dni w Lipsku były super, forgot. Pokōj, jodło i szpacyry miyndzy gryfnymi chałpkami to naprowda bōło to. Ale czułech sie jak we Ôpolu. I niy, Ôpole niy ma felerne! Je super, naprowda. Ale super je tyż skirz tego, że je Ôpolym, a niy Warszawōm i że żodyn niy prōbuje śniego robić metropolyje. Rozumicie, pra?
Wschodnie Niymce – fajne Niymce
Brawo i reszpekt noleży sie regiyrōnkowi Lipska. Bez dugie lata po wojnie godało sie bezma, że wschodnie Niymce to nojgorszy plac dlo biznesu i kożdej inkszej aktywności. Tera już wiymy, że tak niy ma. Czos i pijōndze zrobiły, że miasta choby Lipsk sōm terozki wożnymi europejskim placami handlowymi, że niy ma strachu do nich zajechać i że idzie posiedzieć dziyń abo dwa i fajnie se przi tymu dychnyć.
Modych ludzi tyż przijyżdżo tamek masa. Przede wszyjskim skuli BMW i Porshe, kere ôdewrziły tamek ôd nich fabryki. Ale tyż skirz tōńszych nojmōw i myjszej kōnkuryncyji ku robocie. No i lokalizacyjo na mapie Europy tyż je niygupio. Ale modych ciōngnie do Lipska niy yno robota przi autach. Do miasta ciśnie sie tyż fol artystōw i przede wszyjskim – sztudyntōw. W pora lot wielość tych, kerzi chcōm sztudiyrować na uczelni, kero skōńczyli Goethe i Angela Merkel, fest skoczyła do wiyrchu.
Lonely Planet pisze: W Lipsku sie niy śpiychej. Wożniyjsze sztele zoboczysz w dziyń abo dwa, ale coby richtich poczuć te miasto, trza ôstoć ździebko dużyj i wejrzeć na inksze tajle życia jak fajrowanie na Karli, kupowanie antykōw przi Plagwitz abo łażynie po punkowych sztelach we Connewitz. Bodej mie ajnfach chybło czasu, coby Lipsk noleżnie spokopić?
A jako u Wos? Podobo sie Wōm Lipsk? Richitch bydzie śniego nowy Berlin?
Dejcie znać we kōmyntorzu na Facebooku! 🙂


text:
Pomorjanšćina
Pomorjanšćina jo pódwjacornosłowjańska rěc bliska pisnej staropólšćiny z wliwami połobšćiny (słowińska rěc[1], pódwjacornopomorska rěc), nižonimšćiny a staropšušćiny (kašubska rěc). Wóna słuša do lechiskeje pódkupki, ako pólšćina abo drjewjanopołobšćina.
Pomorjanšćina jo měła tśi głowne dialekty. Kašubska rěc (kaszëbsczi jãzëk) jo jadnučki zawóstank słowjańskich pomorskich dialektow. Slědna wósoba, kenž jo wuměła słowiński (slovjinsci jązěk) powědaś, jo 1959 zamrěła. Pódwjacornopomorska rěc jo teke wumarła rěc (17. stolěśe).


text:
...szyld łod brateferyji
...tej różowej chałupy...
Szpacyrkym po Cieszynie
“Gdo sie za swój jynzyk wstydzi
takim niech sie każdy brzidzi”
"Moja ty słodko cieszyńsko mowo
być zawsze do prawjynio gotowo
a jak cie uż żodyn nie bydzie rozumioł
to jyny wiater bydzie po naszymu szumioł"
POZÓR! Kiery nimo chynci tego czytać, abo kansi wraził łokulory, abo mo moc roboty i łoczy go bolóm to se może tego posłóchać jak prziciśnie ”kursywom” na tóm czornóm szczałke w tej szarej kostce, kierom nóndzie zaroz pod spodkym.
Chyrlawe tusteloki
Jakosi ni może sie na dobre odcieplić chocioż w kalyndorzu uż je wiosna i tego skokanio kryski na termometrze to ani kóń by przeca nie wydzierżoł, a co dziepro my chyrlawe tusteloki. S kóniami uż dziśka ni mómy łostudy, bo zwekslowali my to na traktory, kiere ani ze słóńca, ani z mrozu ni majóm stracha, a ku tymu eszcze jak stojóm to nie trzeja ich futrować. Je jednakowóż nadzieja, że uż latoś śniegym nie bydzie fujało i skyrs tego bydymy szpacyrować dalij po ulice Michejdy. Zeszły tydziyń była rzecz o “przepiynknej” urodzie ulice Kluckigo i coby zaroz jak pujdymy ku wyrchu ni mieć w łoczach kónska modernej Europy, to kierysi te chałupe za winklym do dzisia nie opucowoł. Isto to je tak niechane skyrs tego, coby pumaluśku łoczy se przirychtować do łoglóndanio tej różowej chałupy, kiero stoji kónsek dalij. Jak sie nóm uż to podarzi to eszcze jak pokroczymy tych porem metrów dalij idzie uwidzieć jakisi pochynióny szyld łod bratyfiteryji. Tak se myślym, że kierysi sbankrucił na kszefcie , kiery mioł we starości przipasowywani lajbików naszym paniczkóm. Możne, że dzisio jak mómy wszelijakóm oblyczke uszytóm s gumianego sztofu to łóna sie przipasuje na każdego tusteloka i nie trzeja mieć inszego kroja dlo każdej figury. To samo przeca mómy dzisio s galatami, fuseklami, myckami i bóg wiy eszcze s czym, bo ze sztofu s gumianóm nicióm wszecko je dzisio uszyte. Podziwejcie sie jaki dzisio galaty przilepióne do ciała majóm obleczóne wszecki baby i chłopi. Kiejsi, coby taki wónski galaty naździoć na siebie, to każdo nogawica musiała mieć na spodku knefle, abo rajfeszlus.
Mini słownik:
wydzierżoł-wytrzymał,
łostuda-kłopot,
fujało-wiało,
skyrs- z powodu,
była rzecz-była mowa,
niechane-zostawione,
kónsek- kawałek,
opucowoł-otynkował,
lajbik- biustonosz,
fusekla-skarpetka,
knefel-guzik,
rajfeszlus- suwak.
Tóż miyjcie sie wszedcy dobrze i wiesiołego popióntku


text:
Wojerecy (AK/SN). Město Wojerecy ma so wospjet z idejemi swojich wobydlerjow zaběrać. Měšćanscy radźićeljo su na njedawnym posedźenju lisćinu za wobydlerski etat wobzamknyli. W njej zapřijaty je twar carporta při młodźinskim klubje w Brětni. Tam chcedźa historiske ratarske mašiny a nastroje pokazać. Trochowane kóšty 10 000 eurow budget wobydlerskeho etata za měšćanske dźěle přesahuja. Wodźenska skupina pak nochcyše namjet, kiž mjeztym wospjet předleži, wotpokazać. Chcedźa tuž pobrachowace srědki z pomocu pjenježnych darow nazběrać. Carport ma k přerjadowanju areala při młodźinskim klubje přinošować.
Na zakładźe wobzamknjeneho etata móža wobydlerjo wo lisćinje podatych idejow wot 17. meje do 7. junija wothłosować. Kóždy wobydler ma tři hłosy za ideje, kotrež měrja so na město, a dalše tři za měšćanske dźěle. Hłosy separatnje wuliča. Z toho nastanje lisćina prioritow, kotrež chcedźa z pomocu přewostajenych srědkow zwoprawdźić.


text:
Statna hranica
Statna hranica je hranična linija mjez statomaj abo dźělnje suwerenymaj zwjazkowymaj statomaj. Charakteristiske geografiske elementy kaž rěki, horiny abo mórske pobrjohi so husto wužiwaja, zo bychu so hranicy definowali. Statna hranica je husto z měznikami markěrowana a tuž widźomna.
Statne hranicy so zwjetša kontroluja a smědźa so jenož při hraničnych přechodach přeprěčić, hdźež so kontroluja pućowacy ludźo a twory. Wosebite rjadowanja płaća na př. w Schengenskim pasmje, hdźež je zasadnje dowolene, hranicy wšudźe přestupić. Je-li překročenje principielnje dowolene, rěčimy wo wotewrjenych hranicach, hewak wo zawrjenych. Tajke eksistuja mjez druhim mjez Marokkom a Algeriskej, mjez Armenskej a Turkowskej abo mjez Sewjernej a Južnej Koreju. Někotre hranicy – tež tak mjenowane wotewrjene – su nimo toho wobtwjerdźene přez płoty abo samo murje, kaž na přikład hranica mjez Zjednoćenymi statami a Mexikom, wonkowna hranica Europskeje unije abo tež bywša nutřkoněmska hranica mjez NDR a zwjazkowej republiku.
We Łužicy namakamy statne hranicy mjez Zwjazkowej republiku Němskej, republiku Pólskej a Čěskej republiku, při čimž wotpowěduje němsko-čěska hranica zdobom historiskej južnej hranicy Hornjeje Łužicy.


text:
Něhdy bě w nimale kóždej wsy nakupowanišćo, hdźež poskićachu twory wšědneje potrjeby. Runočasnje běchu to socialne centrumy, hdźež so wjesnjenjo rady k bjesadźe zetkawachu. W našej lětnjej seriji na něhdyše wjesne wobchody dopominamy.
Dźensa: Stróža (12)
W Stróži (Wartha), małej wsy Malešanskeje gmejny, měješe na Bernardec statoku za čas Druheje swětoweje wójny a hišće po tym wěsty Petrik wobchodźik. Serbja, a tych bě tehdy we wsy samej a w bliskim Lemišowje (Lömischau) hišće wjele, pola njeho serbsce nakupowachu. Jeho dźowka Hanaróža, pozdźiša mandźelska dr. Pawoła Völkela, bě prěnja serbska holca, kotraž je we wukraju studowała, a to hudźbu na Karlowej uniwersiće w Praze. Tež pozdźišo jako wučerka na Budyskej ludowej uniwersiće je wona stajnje jako wědoma Serbowka wustupowała. W Bernardec domje je dźensa woblubowany hosćenc, pomjenowany po rybačku (Eisvogel), ptačku lěta 1973 a 2009.


text:
Peter Wittig je so w Drježdźanach narodźił a bydli dźensa w němskej stolicy, w Berlinje. Wón je režiser, docent za dźiwadło a pisa zdobom dźiwadłowe kruchi. We wobłuku 38. mjezynarodneho swjedźenja serbskeje poezije, na kotrymž je sobu skutkował, je so Alfons Wićaz z nim rozmołwjał.
Wudźeržujeće hižo dlěje dobre zwiski k Zwjazkej serbskich wuměłcow a sće jeho čłon. Kak je k tomu dóšło?
P. Wittig: Prěnje styki nawjazach 1976 na Festiwalu serbskeje kultury. Tam zeznajomich so z krasnym oratorijom „Nalěćo“ Korle Awgusta Kocora a Handrija Zejlerja. To je dźensa jedna z mojich najwoblubowanišich hudźbnych twórbow. Na tačel přewšo rady słucham. W lěće 1990 sym prěni króć w Budyskim Němsko-Serbskim ludowym dźiwadle inscenował, sydom lět pozdźišo z operu Dmitrija Kabalewskeho „Colas Breugnon“ dalši króć. To bě prěnje předstajenje w Němskej. Sym kruch do němčiny přełožił. W lěće 2000 inscenowach Detlefa Kobjelowu operu „Lessing Goes Opera oder Die Liebenden von Ephesos“. A na to sym zhromadnje z Detlefom Kobjelu a Wernerom Měškankom „Błótowsku operetu“ spisał. Prapremjera bě w Budyšinje.


text:
Bartosz Fabiniak, Mineirobookmark (79' Krzysztof Michalskibookmark), Paweł Magdońbookmark (66' François Endene), Julcimarbookmark, Michał Łabędzki, Radek Diveckýbookmark, Łukasz Trałka, Sandro, Andradina, Rafał Grzelakbookmark, Cláudio Milar (62' Artur Bugaj)
trener: Bogusław Pietrzak
Radosław Cierzniak, Marcin Wasilewski, Piotr Dziewickibookmark, Jarosław Bieniuk, Paweł Skrzypek, Marcin Kikut, Mateusz Bartczak, Rafał Murawskibookmark (85' Ilijan Micanskibookmark), Jacek Dembiński, Zbigniew Grzybowski (78' Jaromír Šimr), Paweł Kryszałowicz (71' Karol Gregorek)
trener: Maciej Skorża


text:
Jakub Cyž (1901)
Jakub Cyž (němsce Jakob Ziesche; * 10. žnjenca 1901 w Žuricach, † 21. róžownika 1955 w Drježdźanach) běše serbski narodny prócowar a podpěrowar antifašistow.
Narodźi so jako syn žiwnosćerja a wopytowaše najprjedy Wotrowsku šulu, potom ratarsku šulu w Budyšinje. Dźěłaše jako praktikant w Čěskej a běše pozdźišo wobsedźer hospodarstwa w Njebjelčicach.
Skutkowaše aktiwnje za serbske towarstwa w katolskich kónčinach a dopisowaše do Serbskich Nowin a Katolskeho Posoła. W lěće 1923 běše sobuzałožer Serbskeho ratarskeho dorosta.
Za čas nacionalsocializma chowaše Cyž antifašistow w swojim domje w Njebjelčicach, mj. dr. swojeho bratra, dr. Jana Cyža, a zmóžni tam tež pólskim nućenym dźěłaćerjam tajne zetkanja.
ŽórłoWobdźěłać
- Jan Cyž: Cyž, Jakub [2]. W: Jan Šołta, Pětr Kunze, Franc Šěn (wud.): Nowy biografiski słownik k stawiznam a kulturje Serbow. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1984, str. 91


text:
I niy ino te ślōnskie, ale z cołkij Polski.
Fajnisto kniga najechoł żech łostatnio. Ło śwjyntych źródełkach, studziōnkach i wodziczkach. I niy ino tych ślōnskich, ale z cołkij Polski.
Bo tyż, tak po prowidzie, jak sie ino pōmyśla ło jakim ślōnskim źródełku, to zarozki spōmino mi sie... że go już niy ma. Że wyschło. Że szkody górnicze i inksze takie.
Tak jes na przikłod u mie, w Bytōmiu (na Rozbarku), kaj downo, downo tymu, śwjynty Jacek mioł swojo pustelnia i roz, jak godoł tam kozanie, to pynk mu różaniec i paciorki pokulały sie do wody.
Potym, przez cołkie wieki, ludzie, roz za kiedy, znojdowali je i godali, że to perły. Rylikwie.
Nale niycałe dwiesta lot tym, skuli nowyj przepōmpowni na grubie, źródełko wyschło i perły tyż sie straciły... Aż pora lot tymu powstoł rozbarski Łogród Różańcowy, w kierym mōmy takie szpecjalne, wielgie biołe kule, kiere śwjycōm sie we wieczór i przipōminajōm ło lygyndzie i paciorkach z różańca śwjyntego Jacka.
Takich podań, bojek i lygynd, kiere zwiōnazne sōm z roztōmajymi źródełkami, kościółkami i patrōnami, żodyn czowiek w życiu niy zliczy. Niy zrachuje. Ale spisać te nojważnijsze i nojciekawsze warto. I za tako robota wziyła sie niydowno Monika Karolczuk, kiero wydała pjykno, albumowo kniga "Cudowne źródełka w Polsce".
Wysznupała ich 120 - kożde fajniście łopisała i kaj sie ino dało, podociepowała wōntki z podań i lygynd.
Nikierzy przezywajōm na religijnoś ludowo. Godajōm, że to rylikt, przeżytek abo i zabobōn. Ale jo sie myśla, że czynsto jes w nij jakosi prowda. Wto wjy, czy przi takich śwjyntych źródełkach i na łōnie przirody niy sōm my nojbliżyj Boga, utracōnego raju i tego co nos kaś tam kiedy czeko, po tym, jak przidzie pō nos Śmiertka...
Wiedzioł coś ło tym papjyż Jan Paweł II, kierego Karolczuk cytuje. Zaczyno nawet łod fragmyntu jego wiersza z Tryptyku Rzymskigo, w kierym prosi leśny strumiyń ło to, coby mu łodsłōnił tajymnica swoigo poczōntku. Coby mōg pokosztować jego źródlanyj, łożywczyj śwjyżości.
A potym? Potym autorka łopisuje kolejne śwjynte mjysca i źródła, takie jak na przikłod Lichyń, Gietrzwałd, Ludźmiyrz, Kalwaria Zebrzydowsko abo Szczyrk.
Tyn Szczyrk, kiery cołko mojo rodzina, jak ino w Beskidy jedzie, za kożdym razym łodwiedzić musi. Ja, ja. To tam mōmy te nasze śwjynte źródełko i nojważniyjsze dō nos sanktuarium Beskidu Ślōnskigo, ło kierym w knidze piszōm, że "budzi zachwyt wspaniałym położyniym" i "zapewnio pjykno panorama łokolicznych dolin i szczytu Skrzyczne".
Nic, ino brać wolne z roboty i rajzować! 120 śwjyntch mjysc i źródełek czeko.
*
Felieton z cyklu Okiem regionalisty
***
W naszym konkursie książkę o cudownych źródełkach wygrał Pan Robert, z którym już skontaktowaliśmy się mailowo.
Przypominamy też, że na Wiara.pl znajdą Państwo fragment książki - o cudownym, toruńskim źródełku św. Barbary.


text:
- About Institute
- 001 CD1504 - 100 Release Date - nike lunar pegasus grey blue eyes puppies for sale - nike lunar pegasus grey blue eyes puppies for sale CD1504 - SBD
- Travis Scott Air Jordan VIII 8 'White Black - Musee-jacquemart-andreShops , True Red' Low Black Phantom Release Date - Nike Men S Air Jordan Retro I 1 Mid Se Varsity Purple
- nike zoom vomero 5 lime green - Nike Lunar Dunk High Lux SP TZ Sequoia - IetpShops
- Adidas lite racer 3.0 gy3094 Release Date Info , Adidas y-3 orisan fz4317 , IetpShops
- ladies nike blazer low top pink on sale
- air jordan 12 retro flu game
- air jordan release dates
- 1576 nike air jordan 1 naranja y blanco
- nike lebron 20 violet frost
- air jordan 4 canyon purple release date
- Annual Reports
- Didactics
- Research
- Employees
- Journals
Recent projects
Zbigniew Tarapata, Ryszard Antkiewicz, Andrzej Najgebauer, Wojciech Kulas, Rafał Kasprzyk, Michał Dyk, Agnieszka Kacprzak, Dariusz Pierzchała, Mariusz Chmielewski, Krzysztof Chlebicki, Jarosław Rulka
Maciej Kiedrowicz, Jarosław Koszela, Zbigniew Tarapata, Rafał Kasprzyk, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Jerzy Stanik
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Dariusz Pierzchała, Zbigniew Tarapata, Wojciech Kulas, Jarosław Koszela, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Tomasz Drozdowski, Rafał Kasprzyk, Jarosław Rulka
Dariusz Pierzchała, Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Roman Wantoch-Rekowski, Jarosław Rulka, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Rafał Kasprzyk, Mariusz Chmielewski, Michał Dyk, Krzysztof Chlebicki
Andrzej Najgebauer, Mariusz Chmielewski, Wojciech Kulas, Ryszard Antkiewicz, Rafał Kasprzyk, Dariusz Pierzchała, Zbigniew Tarapata, Jarosław Rulka, Roman Wantoch-Rekowski, Jarosław Koszela
Ryszard Antkiewicz, Mariusz Chmielewski, Tomasz Drozdowski, Rafał Kasprzyk, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Andrzej Najgebauer, Dariusz Pierzchała, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Roman Wantoch-Rekowski
Tadeusz Nowicki, Tomasz Tarnawski
Grzegorz Bliźniuk, Andrzej Ameljańczyk, Ryszard Antkiewicz, Andrzej Gaj, Tomasz Górski, Tomasz Gzik, Piotr Kędzierski, Piotr Kosiuczenko, Jarosław Koszela, Andrzej Najgebauer, Tadeusz Nowicki, Kazimierz Worwa
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Jarosław Koszela, Jarosław Rulka, Roman Wantoch-Rekowski, Mariusz Chmielewski, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Wojciech Kulas, Tomasz Drozdowski, Dariusz Pierzchała
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Dariusz Pierzchała, Roman Wantoch-Rekowski, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Jarosław Koszela, Mariusz Chmielewski, Wojciech Kulas
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Zbigniew Tarapata, Jarosław Rulka, Dariusz Pierzchała, Rafał Kasprzyk, Tomasz Tarnawski, Jarosław Koszela, Wojciech Kulas, Mariusz Chmielewski, Roman Wantoch-Rekowski
Roman Wantoch-Rekowski
Andrzej Najgebauer, Ryszard Antkiewicz, Jarosław Rulka, Zbigniew Tarapata, Dariusz Pierzchała, Roman Wantoch-Rekowski, Tomasz Tarnawski, Wojciech Kulas, Jarosław Koszela, Marian Chudy, Tadeusz Nowicki, Radosław Pytlak
Recent publications
Bolesław Szafrański, Romuald Weydmann
Grzegorz Bliźniuk, Dorota Kilańska
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Zbigniew Tarapata
Zbigniew Tarapata
Andrzej Chojnacki
Andrzej Chojnacki
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Maciej Kiedrowicz
Roman Wantoch-Rekowski


text:
Šulerjo 8. lětnika maja so ewaluaciji stajić
Budyšin (SN/MiR). Wot lěta 2023 ma so prawidłownje rěčny staw šulerjow a šulerkow 8. lětnika zwěsćić. To nastupa šule w Sakskej, kotrež po koncepciji 2plus dźěłaja. Spočatk septembra je Serbski institut (SI) w Budyšinje přewzał wědomostny přewod ewaluacije wo efektiwiće přesadźenja koncepcije na tutych kubłanišćach. Z tym zahaja pilotowu fazu. Z toho potrjechenych je 16 šulow w serbskim sydlenskim rumje. Budyska wotnožka Sakskeho krajneho zarjada za šulu a kubłanje (LaSuB) kompleksne přepytowanje koncepcionelnje přewodźuje a Sakske statne ministerstwo za kultus (SMK) projekt financielnje spěchuje.


text:
Robert Hänsel: Kupanske jězory móža přiwšěm strašne być
Budyšin (SN/mwe). „Hižo nětko je wotwidźeć, zo změjemy lětsa wjace kupanskich njezbožow. Štož je so minjene tydźenje při morju a w kupanskich jězorach stało, je katastrofalne“, starosći so Robert Hänsel, předsyda Němskeje towaršnosće za wuchowanje žiwjenja (DLRG) Budyšin ze sydłom we Wownjowje (Oehna) při spjatym jězoru. „Póńdźe-li tak dale, změjemy nastupajo njezboža na a we wodźe jedne z najhóršich lět. Mnozy strašne wodźizny podhódnoćeja a strachi často chutnje njebjeru.“ Tak su po słowach Hänsela wjacori njerozumni minjeny kónc tydźenja při howrjacym wichoru a wulkich žołmach z wakeboardom na Budyskim spjatym jězoru byli. „Mnozy njeběchu tři měsacy prawje sportowali a njejsu tuž hižo prawje fit. Samo my mějachmy sobotu a njedźelu swoju wulku nuzu z našimi motorowymi čołmami.“


text:
Južo w januarje togo lěta jo mě dojśpiła tužna powěsć wó smjerśi japańskeje slawistki a dobreje pśijaśelki prof. dr. Keiko Mitani. Keiko Mitani njejo jano była pśijaśelka, ale teke procowaŕka za serbstwo. Južo w lěśe 1986 som ju póznała na mjazynarodnem ferialnem kursu słowjeńšćiny w Ljubljanje. A z togo casa smej byłej wusko zwězanej. Na swójich slěźeńskich drogowanjach do Europy jo była Keiko pśecej mój gósć a ja som teke měła tu wósebnu cesć, jej woglědaś w Japańskej na Tokio uniwersiśe a tam se wobźěliś na jadnom slawistiskem sympoziumje a teke pódawaś mały rěcny kurs dolnoserbšćiny za jeje studentow. A njejsom se mało źiwała, až pilne japańske studenty su mógali serbski rozměś, cytaś a zdźěla powědaś. To jo jim teke dr. Keiko Mitani do wutšoby połožyła.
Dr. Mitani jo była pśipóznata slawistka w Japańskej a jo sobu nawjedowała slěźenje z wusměrjenim na rusku rěc a rěcy srjejźneje a pódzajtšneje Europy. Jeje wósobinske śěžyšćo jo była chorwatšćina, kótaruž bě- šo na uniwersiśe w Zagrebje w lětoma 1986–1988 studěrowała. Krotko za tym jo promowěrowała wó aspektowem systemje w chorwatšćinje. Pówołańske žywjenje jo zachopiła ako docentka na uniwersitoma Tsukuba a pózdźej Kyoto. Na drugej jo se habilitěrowała z temu: »Studije k strukturje a funkciji nominalnych frazow w rušćinje«. W lěśe 2005 jo se jej pósćił titel profesor a wót lěta 2013 jo statkowała na uniwersiśe w Tokio na instituśe za slawistiku. W lěśe 2011 jo publicěrowała »Zawjeźenje do słowjańskich rěcow« – klasikaŕ w japańskej slawistice. Dr. Mitani jo se wušej togo we wšakich funkcijach zaběrała z rozšyrjenim wědy wó słowjańskich rěcach a kulturach w Japańskej a jo z lubosću a sćerpnosću młodu generaciju slawistow wuwucowała a pódpěrowała. Cas žywjenja jo źěłała na pólu slawistiki a linguistiki a jo se pśez swóje publikacije wudobyła pśipóznate městno w japańskej slawistice. Do stawiznow sorabistiki pak jo se wóna zapisała ze swójim w lěśe 2003 wózjawjonym »Górnoserbsko-japańskim słownikom«. Z nim jo dokumentěrowała swóje serbske znaśa a teke zajmy. Wóna pak njejo jano powědała górnoserbski, ale teke dolnoserbski!


text:
Starczyna mamulka ponoć dycki tak swoim dziołchom godała: wy frelki sie zaroz tak na ślepo niy zamiłujcie, yno nojprzod sie podziwejcie jaki tyn istny je! Eli mo poszanowani do starszych, bo taki i wos bydzie szanowoł. Dobrze, jak je mondry a szkolony, bo same widzicie, ze wasz tatulek sie byle komu łobuć niy do, czytać
a pisać poradzi, i to jeszcze po nimiecku! Synek musi być porzondny, niy jaki heretyka do kościoła chodzić! Ponboczka a łojcow słuchać, bo łoni niy chcom do dziecek źle! Dobrze by było jakby sie wom jaki gryfczok trefił, bo na piyknego lepi sie zaglondo, ale musioł by mieć jeszcze co wiyncy za sobom, bo ze samej piyknej miski sie dziołchy niy najycie! Dobrze, jakby jakigo pola konsek erbowoł, bo byście potym mieli do dziecek. Ważne, coby mioł w sobie troszka uciechy, rod sie zabawił, a wom tyż tego niy bronił , bo ze bronkiym sie ciynżko żyje… Jednym słowym, coby był do tańca i do rożańca!
Tu sie dycki do godki wstyrkoł starczyn tatulek a godoł: Ło jednym żeś Paulko przepomniała, łon by jeszcze robotny być musioł, bo inakszy jo by mu żodnej cery niy doł!
Nojbardzi pyskato ze wszystkich dziołchow we chałpie była starczyno siostra Adela, ale tatulek i przoł, to se mogła dozwolić, co pedzieć.
I łona roz go sie spytała skond takigo wywołanego chopa wziońć, jak prawie wszyski synczyska poszli do wojny (tyj piyrszej) i żodyn niy wiedzioł wiela ich przidzie nazod?
A krom tego dycki jeszcze powtorzała, co starka Wojoczkula godała, że ze wojny przidom yno te same chachary, co bezto przeżyjom, bo sie jeszcze poprawić muszom, a ci dobrzi we wojnie łostanom!
Tatulek niy doł sie cerze zaskoczyć,
a ryknoł z wiyrchowiska: Ty sie smarkulo niy pytej, yno jak do lot dońdziesz, to mi sam tego karlusa przikludź, a jo se to som łocynia! Ale cera mu zabila klina do gowy, bo hnet prziszoł na to, że jego starsze cery rychtik niy bydom miały we czym przebiyrać i łon bydzie musioł być rod, jak jaki brocz sie znojdzie, bo co bydzie jak mu łoziym dziołchow w doma łostanie?
Sześć cerow tatulkowych sie wydało, ale podle szwigerfatra kożdy żiyńć jakiś feler mioł, ale czasy były ciynżki i wybor mały…
Grymlino


text:
Matka robiyła, co sie yno dało, ale porzad nic niy bōło ze jejich planōw, że sie wnuczkōw doczko a starkōm ôstanie! Już jōm troszka bōło gańba przed inkszymi babami we wsi, że jeszcze cery niy wydała, ale co miała robić? Roz kejś ji jedna żebroczka, co jōm gospodyni fest ugościyła i jeszcze jakisik grosz na drōga dała, poradziyła, coby rzykała do świyntego Jōna, ale do kerego to ji niy padała. Baba se jednako ani tym wiela gowy niy zawracała, bo we jejich parafialnym kościele przeca stoła figura świyntego Jōna Niypomockigo a przi ni stoła ławka, kaj baba rada siadywała, bezto rzykać bōło kaj. Kożdy dziyń po rannej mszy ta baba dłōgo siedziała we kościele, rzykała, płakała, lamynciyła, świyczki zapolała, a głośno doproszała sie łaski ôd świyntego Jōna. Kościelny mioł już tego doś, bo skuli ni kożdy dziyń kościōł zawiyroł dziepiyro przed połedniym, a w dōma pilno robota we polu na niygo czakała! Grzeczne proszyni tyj baby, coby szła do dōm, nic niy dało, bo ôna pryndzy niy ruszyła sie spod figury, aże wszyjski litanije zerzykała! Bezto kościelny se padoł tak: jo te zmierzłe babsko jakim knifym wezna! Schowoł sie za figurōm i jak baba zaczła lamyncić, to ôn grubym głosym padoł: Ta staro je gupszo ôd tyj modyj! Babōm aże targło! Dech ji zaparło, porwała sie ze klynczkōw, a ciepła sie prosto ku dźwiyrzōm. Wyleciała na dwōr, siadła se na kamiyń wele wrotōw, a zaczła rozmyślać nad tym, co to sie richtik stało?
– To tyn Jōn bōł taki frechōwny i tak mi nazdoł? To jo mu po darmo te świyczki zapolała? To ôn taki chachōr bōł , coby yno brać, a za to nic niy dać? A jeszcze jak po sorōńsku sie do mie ôdezwoł! Sztop! Jo mu tego niy daruja, jo mu tyż swoji powiym! – a wparziła nazod do kościoła.
– Ty świyntoszku frechōwny! – wołała już ôd dźwiyrzi. – Toś ty taki! Isto za darmo cie do tyj wody niy wciepli! Jużeś tam czym zasłōżyć musioł, bo za kora cie utopiyli! Dobrze ci tak giździe jedyn zatracōny, za to co żeś sie sy mie, starej baby naśmiywoł, a za błozna mie zrobiył! – a potym tak trzasła dźwiyrzami, aże puc kole futrzin wylecioł.
Ps. Dziynkuja panoczkowi Alojzowi Zimōńczykowi za pōmōc we ślōnski korekcie.


text:
Wćias wstowały. Nejpryndzyj rzykowały, spiywały godzinki, zakłodały ćiepiec na głowym. Jak byś wyśła bez ćiepca na pole tóź by Cie móg pierón zabić! Na potoku abo w laworze prały i wyźimały w rynkach, wiysiały pierziny i prani na zorymbie, biglowały. Kabotki i kośiule wyśiwały i róźie heklowały. Ruźićki do Rabinki łoddowały, wełnym przyndły na kolewrotku, kopyca i rynkawice śtrykowały, na krosnach płótno tkały. Topiły w piecu, warziły na blaśi, trzyły ziymnioki na kluski, placki abo kubuś. Kuróm zasuły, wajca pozbiyrały, w chlywie łodbywały, krowićki doiły, cielyn naplekały, koćkóm do halbije mlyćka naloły, mlyko łocedziły, śmietónkym zbiyrały, masło ubijały, syr łogrzywały. Jak uź było po świyntym Jónie tóź baćiowi i juhasóm jedzyni na sałaś zaniysły, nazod zaś buncu, bryndzy ći łościpków przismyćiły. Krowićki na prziłóg wyganiały, przemykały i na wiećiór do chlywa skludzały. Aji bykowi trowy na potoku ukosiły i za jaśle hynyły. Kwaki sadziły, ćwiklym przerywały, gnój na kopanisku roztrzónsały, w ziymniokach kopały. Przi sianach trowym roztrzónsały, łobracały, płostkowały, skłodały i aji zagrabowały. Powrósła skryncały i łostrewki coby ich wiater nie rozwalił, łowiónzowały. Majowe przi kaplićkach spiywowały, w połednie robotym w polu ći w chałpie poniechowały i jAnioł Pański na głos łodmawiały, kaplićki wdycki świyźimi kwiotkami umojały. Zboźi toćiały, w dzichtach siano do stodoły nosiywały, przi młócyniu łodgrabowały. Grziby, borówki, łostrzyńźlice zbiyrały, aji teź kwiatu lipowego, liścio maliny, macierzónkym, dziurawiec, głóg. Po raki zaśły do potoka, aji lecykiedy chyciły pstrónga na łobiod. Smaźiły krepliki i marmeladym ze śliwek, piykły miynsa, buchty, kołoćie aji dorty. Drzyły kartaćiami deliny tak yny furćiało!.Przewaźnie po dziesiyńć, dwanost aji patnost dziecek rodzywały. Nejmłodsióm cerym z piersi wykormiły, starsim dzieckóm gryski abo śiuli uwarziły. Pieluchi w potoku prześluchały, źdźiorby cerowały, dziecka w laworze kómpowały, chłopu jedzyni do roboty rychtowały. Gynsi śkubały, śkubaćki robiywały, pierziny usypowały, wiano dlo cery w skrzini wołoskij rychtowały. Jak sie trefiło, tóź rade tańcowały, dziynnie kościelne i górolski pieśnićki przi robocie spiywowały. Przi paśiyniu po gróniach wyskały, hokały i holofiły. Na zimym drzewo z chłopym ryńćnie rzezały. Liścio na ścielyni do brogu naznosiały. Wieśielowe wińce, połaźnićki, wónióńćki wiły. Kupa wdycki rzykowały. A były taki bezkurcyje, ale chłopi rzóndzóm, iźie ich było mało, co aji w nocy ćiasym róntowały ...
Móg bych tego wiyncel łopisać, ale myślim, źie isto starći! Dyć wśiecy widzóm, iźie downiyjśi baby były robotniyjśi, łoców i chłopów poćiuwały i wdycki w śiumnym ćiepcu chodzywały...
Ślabikorz dlo Panów:
ślabikorz - poradnik do nauki słówek i zwrotów
Pan - tyn co mo wśiecki pinióndze i wśiecki rozumy pozjodoł
baba - w sumie to samo co dama, księżniczka
zorymba - ogrodzyni ze źierdzi
lawor - duża miska
biglować - prasować
kabotek - wyszywana bluzka góralska
heklować - szydełkować
ruźia, rużićka - koronki koniakowskie
topić w piecu - palić w piecu
łodbywać - pielegnowac i karmić dobytek
naplekać cielyn - napoić małe cielę mlekiem
halbija - miska dla zwierząt
prziłóg - łąka
hynóć za jaśle - dać do żłobu
kwaki - brukiew
płostkować - robić kupki siana
toćiać - robić snopki
krepliki - pączki
buchta - słodkie ciasto bez dodatków, je się je z mlekiem abo moćianiną (roztopionym masłem czy smalcem)
dorta - tort
deliny - podłoga z desek
ździorby - ubrania
wyskać - wydawać przeciągły, wysoki, gardłowy dźwięk podobny do jodłowania
hokać - śpiewnie wołać kogoś tak, że aż wielokrotne echo odbija się po gróniach
holofić - wesoło przekomarzać się
bróg - zadaszona komora z desek
kupa wdycki - dużo zawsze
rzykać - modlić się
rzóndzić - to prawie to samo co mówić, yny prowdziwie
róntować - rozrabiać, hałasować
isto - chyba
poćiuwać - słuchać
napisoł: Ondrzej Suśka z Rupiynki łod Fiedora


text:
Mjeztym 25. króć su w Budyšinje Dźeń měšćanskeho lěsa přewjedli. Zašłu sobotu bě so na akciju 60 wobdźělnikow při wojerskim pomniku w Bělšecach zetkało, mjez kotrymiž běchu k wjeselu měšćanskeho zarjadnistwa mnohe swójby z dźěćimi.
Budyšin (CS/SN). Wosebje za młodych wobdźělnikow běše to rjany wulět, předewšěm jako dyrdomdej w přirodźe. Budyski financny měšćanosta dr. Robert Böhmer je hosći witał a rozjasnił městna, na kotrychž steja postawy sydom serbskich kralow. Ze zornowca stworił je figury kamjenjećesar a wuměłc Markus Herold, kiž ma swoju dźěłarnju w Bělšecach. Postawy dopominaja na bitwu mjez słowjanskimi kmjenami a wójskom Heinricha I. w lěće 928, w kotrejž buchu serbscy kralojo wot přećiwnikow wotzady morjeni. Po starej baji su sedźeli sydom serbskich kralow, kóždy na jednym kamjenju a su wuradźowali, kak móhli so Němcam wobarać a sej swobodu a měr zdobyć. W bitwje přisadźichu wšitcy sydomjo žiwjenje. Serbja, kiž běchu na kóncu bitwu dobyli, pochowachu kralow ze swojimi złotymi krónami na hłowje pod kamjenjemi, na kotrychž běchu sedźeli.


text:
Sakska přewostaja dale spěchowanske srědki za žiwu zjawnu dwurěčnosć
Budyšin (JK/SN). Hižo wjacore lěta zaruča sakske statne knježerstwo z lětnej pawšalu 5 000 eurow gmejnam a městam w serbskim sydlenskim rumje móžnosć, skutkownje na dwurěčnosć swojich komunow skedźbnjeć. To su w tójšto z nich zwoprawdźili a to nadal chutnje bjeru.
Na widejowej konferency na iniciatiwu Budyskeho krajnoradneho zarjada a tamnišeje społnomócnjeneje za serbske naležnosće Haleny Jancyneje su zamołwići wčera wječor wuskutk pawšalneje podpěry a dźěławosć Wojerowskeho serwisoweho běrowa za serbsku rěč w komunalnych naležnosćach bilancowali. Budyski krajny rada Michael Harig (CDU) wuzběhny we witanju wažnosć zjawneje dwurěčnosće za region a serbski sydlenski rum. Widźomna dwurěčnosć je po jeho słowach wuznaće k serbskosći regiona a zdobom pokazka na mnohotnosć tudyšich komunow. Tohodla ma Harig spěchowanje aktiwitow w naležnosći za wažny element politiki, we wokrjesomaj Budyšin a Zhorjelc na wosebitosć dwurěčnosće skedźbnić.


text:
ÔSTRZEŻYNIE: BAZA DANYCH FUNDACYJI SCP JE ÔBJYNTŎ
KLAUZULĄ TAJNOŚCI
ÔSOBY PRŌBUJŌNCE DOSTAĆ NIEAUTORYZOWANY DOSTYMP ÔSTANÕ ZLOKALIZOWANE I POCIŌNGNIYNTE DO UWŎŻNOŚCI
Kōnkurs Formatōw GoI 2022!
Nowy rok to czas na nowe wyzwaniŏ pisarskie, kerymi tym razym bydzie napisanie ôryginalnego Dokumyntu Ôrganizacyje!
Haszyszoturniyj
Piyrszy i jedyny kōnkursōw crackficów na Polskij filiji!
Administracyjŏ SCP-PL niy ôdpadŏ za błyndy popołniōne bez używŏczy, uszczyrbki na zdrowiu fizycznym jak i mentalnym, nadużycia postrzodkōw medycznych, jak i ôgnie w lesie amazońskim.
Wyróżniony report
SCP-PL-231: "Gniew Peruna"
autorstwa Calamari_Knight i Draven Addams
"Truc Peruna bōł ôkropiczny. Ze wszyjskich naszych ôsiōngniyńć, naszyj cywilizacyje, niy ôstoł kamyń na kamyniu. Ôkropiczne burnie, kere wytworzōł, sprawiyły, iże wszyjske nasze szumne masziny ôbrōciyły sie w nicość."
Prawidła placu
Musym kożdego używŏcza je znać i respektować prawidła placu
Nieznajomość prawideł niy zwŏlniŏ Cie z jejich przestrzeganiŏ. Za kożde wykroczyniŏ ôstanõ wyrażōne kōnsekwyncyje.
Nowy artikel PL
SCP-PL-235: "Anima Sola"
autorstwa BlazingPie
"SCP-PL-235 to piyrszy prototyp masziny parowyj Jamesa Watta (SCP-PL-235-ARC) skonstruowany bez niego w sekrecie w roku 1762."
Wyróżniona ôzprŏwka
autorstwa Zygard
"5500 metrów, za chwilã wchodzã do postrzodka. Jezu Chryste… wydŏwŏ/wydŏwŏ mi sie, iże już widzã jedno ciało"
Nowości
27 lutego 2022
Wkludziylimy prawõ pōmianã w polityce prziwstŏwaniŏ do placu. Ôd terŏz kożdŏ ôsoba chcōncŏ dostać członkostwo w SCP-PL przi skłŏdaniu aplikacyjõ zôbowiōnzanŏ je podać swoje istne stolecie jak tyż tajne hasło. Aplikacyje niy zawiyrajōnce tych dwōch musowych elymyntōw bydōm bezwzględnie ôdciepowane. Wiyncyj informacyje na zajcie ''Prziwstōń do nŏs!''
22 czerwca 2021
Utworzilimy discordowy serwer pōmocy administracyjnyj #Thaumielownia. Zaprŏszōmy wszyjske ôsoby, kere chcōm swrōcić sie z pytaniym ô pōmoc tykajōncõ placu, chatu Keterownia, Twittra bydź krytyki abo przekładu. Link je na http://scp-pl.wikidot.com/chałp-guide w ôstatnim buchbindrze, z kerõ proszymy sie wpierw zapoznać przed prziwstōniym. Wszyjske niedociągnięcia (bo na pewnikym jakeś sie ukŏżōm) postaramy sie wychrōniać na terŏźno zarŏz po zgłoszyniu.
22 czyrwnia 2021
Po naprŏwda dugij chybie aktywności naszego fanpage na zerwisie Facebook, sprawiōnym ciynżkōm niyprzileżytościōm technicznym, kerymu niy wydolylimy zaradzić, uzdalimy antlich zakōńczyć tam naszã działalność, przi przeznaczaniu cołke swōj napōmniynie naszymu profilowi na Twittrze. Ôficjalnŏ grupa Fb tyż ôstŏwŏ ôpuszczōnŏ.
18 czyrwnia 2021
Powołalimy do życiŏ Parta Przekładōw. Jeźli znŏcie bydź kojarzicie Parta Krytykōw, to Dolmeczery sōm tworym analogicznym, kerego czōnki bydōncy jednymi z nojlepszych dolmeczerōw placu bydōm dbać ô nŏleżność publikowanych przekładōw, pōmŏgać inkszym ôsobōm w przipadku niyprzileżytości z przekładami jak tyż wachować terŏźności już przełożōnych artikli. Ekstra, jeźli czujecie sie festelni w jakimś gŏdce inkszym aniżeli angelski, możecie dopisać sie do brify poliglotów. Wiyncyj informacyje na zajcie Party.
24 stycznia 2021
Napōmniynie Używŏcze! Na Placu ôbowiōnzuje nowŏ polityka tykajōncŏ publikacyje robot debiutanckich. Ôd tyj burle zaczynajōncy pisŏrze sōm ôbjynci tm. musym aprobacyje, bez keryj jejich piyrsze artikle bydōm wychrōniane #drabki. Wiyncyj informacyje je tukej. Zapoznanie sie z treściōm tego poradnika je musowe!
Ôficjalny polski plac
↬ Bibliŏtyka Wędrowca ↫
Bibliŏtyka Wędrowca to kolaboracyjne ćwiczynie literacke. To kolekcyjŏ ôzprŏwki, kere eksplorują dziwacke i fantastyczne zakątki świata, skryte przed ôczami ajnfachowych śmiertelnikōw. Bazowy motyw wszyjskich historyji mŏ przekazować czytŏczowi, iże sōm rzeczy dziwacke, niy w połni z naszego świata. Niykere sōm geferlich, a niykere ajnfach fascynujące. Wszyjske za to sōm — niyôbyczajne.
Filije Fundacyje SCP
SCP Foundation
Angelskŏ
ФoHд SCP
Ruskŏ
SCP 재단
Koreańskŏ
SCP基金会
Chińskŏ
Fondation SCP
Francuskŏ
La Fundación SCP
Hiszpańskŏ
สถาบัน SCP
Tajskŏ
SCP財団
Japōńskŏ
SCP auf Deutsch
Niymieckŏ
Fondazione SCP
Italijańskŏ
ФoHд SCP
Ukrajińskŏ
Fundação SCP
Portugalskŏ
SCP Nadace
Czeskŏ
SCP基金會
Tradycyjnego Chińskigo
Tổ Chức SCP
Wietnamskŏ
International Translation Archive
Miyndzynŏrodowŏ


text:
28. februar togo lěta jo był zaHaneloru Handrekojc z Mósta wjelgin wažny a wósebny źeń. Ako dłujkolětna redaktorka, moderatorka a reportarka bramborskego serbskego radija rbb jo ga pó 25 lětach ten źeń slědny raz sejźeła za mikrofonom w domje rbb na Barlinskem naměsće w měsće. Nanejmjenjej ako pśistajona a zapłaśona sobuźěłaśerka dolnoserbskeje rozgłosoweje redakcije.
Źo zachopiś, gaž coš pisaś wó Hanelorje Handrekojc? Nejlěpjej ze znatym serbskim spiwom „Doma, doma rědnje jo“. Tu štucku ga wóna wjelgin lubujo a cesćej jo wóna ju pśipowěźeła w serbskem radiju a z tym młogim wjelike wjasele do domu pósłała.


text:
Marek Krawc rozprawja wo aktualnje rozjimanych temach w Čěskej
Praha. Spočatk tutoho tydźenja bě demonstracija, kotraž je so kónc tydźenja na Praskim Wjacławskim naměsće wotměła, stajnje hišće horca tema w čěskich medijach. Wjace hač 70 000 ludźi bě sobotu do centruma čěskeje stolicy přišło, zo bychu přećiwo knježerstwu a jeho politice protestowali. Njedźelu zdźěli w susodnym kraju znaty politolog Jiří Pehe přez Twitter, zo je so protest tež přećiwo demokratiskemu systemej a zapadnym zwjazkarstwam měrił. Tohodla namołwja Pehe, mjez prawicarskim ekstremizmom a njespokojnosću wobydlerjow rozeznawać. Ministerski prezident Petr Fiala je protestnu akciju hišće samsny dźeń prawicarsku a prorusku šćuwańcu přećiwo čěskim zajimam mjenował. Wón je měnjenja, zo je po tajkich akcijach cyle jasne, zo maja ruska propaganda a desinformaciske kampanje bohužel stajnje hišće sylny wliw na Čechow. Politikar pak tež podšmórny, zo ma kóždy prawo demonstrować a swoje stejnišćo k politiskim temam zwuraznjeć.


text:
Nejrjańšy gódowny póstrow
Nowy casnik18. měrc 2021
Kólesko jo dobyło hubědźowanje ho nejrjańšy gódowny póstrow
To jo pólska gmejna Bogatynia rozsudźiła
Ze Slěpego/Schleife. Łoni ćed drugim lockdownom jo Slěpjańske towaristwo Kólesko reagěrowało na prostwu cerkwinskeje wósady Slěpe, nagrać wideo hako gódowny póstrow za wósadnych. To su spiwaŕki a spiwarje radźi scynili; su hubrali dwaj kerluša a tej w swójej cerkwi zaspiwali: „Na póli su šaparje“ a „Něnt chwal ty Boga, ćěsćijan“. Mjez kerlušowy jo lazowała Juliana Kaulfürstowa slěpjański gódowny póstrow Hanza Hantša-Hana swójomu pćećeloju Wilibaldoju von Schulenburg z lěta 1896.
Ten wideo, kóteryž jo nawjerćeł a zestśigał Gerald Šejn, jo był widźeć (a jěšći jo) na internetowych bokach Slěpjańskeje cerkwinskeje wósady a towaristwa Kólesko (https://www.kolesko.de/sb/projekty/weihnachtsgruss-sb-2). Januarje 2021 jo pólska gmejna Bogatynia kazała, zapósłać digitalne gódowne póstrowy za hubědźowanje „Kolęda 2021 – Na kulturnem puću ćez rožk tśoch krajow“. Serbski muzeum w Budyšynje jo srědnikował, a toć jo se ćedstajił na kanalu youtube hako pokazka ze Serbskeje Łužyce pódla widea Chóra Budyšin tež póstrow Kóleska. Jeden mjesec dlejko su mogli ludźe z kliknjenim wótgłosować, a kóńc februara jo ćišła powjesć, až su Kóleskarje to myto za nejrjańšy gódowny póstrow dobyli. Srjodu, sedymnastego mjerca, jo se ćepodało hopismo na krajnoradnym zarědźe w Budyšynje.
Juliana Kaulfürstowa


text:
Jean-Baptiste Say
Jean-Baptiste Say (nar. 5 stycznia 1767 we Lyonie, um. 15 listopada 1832 we Paryżu) – francuski gyszeftman a ekōnōmik francuskij liberalnyj szuli. Kej bōł ôn mody, to wiynkszość żywobyciŏ spyndziōł we Genewie a Lōndōnie. We 1803 ôstoł wydany jego buch Traité D'économie Politique (po ślōnsku Traktat ô politycznyj ekōnōmiji), skuli kerego naszrajbowaniŏ uciek ze Paryża coby uniknōńć napoleōńskich represyje. We 1813, kej regiyrōnek Napleōna upŏd, wrōciōł sie do Paryża. Wkludziōł ôn do ekōnōmije nowõ teoryjõ, kerŏ ôd jego miana je czynsto mianowane za prawo Saya.[1][2]
Przipisy
- ↑ Mark Brandly: Jean Baptiste Say – ojciec austriackiej koncepcji finansów publicznych (pol.). Instytut Misesa. [dostymp 2022.04.01].
- ↑ Magdalena Idzik: Jean-Baptiste Say (pol.). Encyklopedia Zarządzania. [dostymp 2022.04.01].


text:
Moskwa (rěka)
Moskwa (rusce MockBá [mʌs'kva]) je wuchodoeuropska rěka, kotraž běži přez rusku stolicu Moskwu. Wona je 502 kilometraj dołha a lěwy přitok Oki. Jeje přitočnišćo wobjimuje 17.600 km².
Wona wužórli so w Smolenskej wysočinje a běži přez oblasći Smolensk a Moskwa kaž tež přez město Moskwa, prjedy hač so něhdźe 120 kilometrow juhowuchodnje ruskeje stolicy do Oki wuliwa. Na teritoriju města Moskwy twori rěka charakteristiske meandery. Při brjohach rěki nadeńdźe so wjele reprezentatiwnych twarjenjow kaž Krjeml a tež park Gorkeho, najsławniši park Moskwy.
Moskwa je hač do Moskwy za łódźnistwo wutwarjena a wot lěta 1937 přez 126 kilometrow dołhi kanal tež z hornim běhom Wolgi zwjazana.


text:
Loni w Radworju wutworjena staršiska iniciatiwa, zasadźaca so za to, zachować serbšćinu a ju we wobłuku kubłanja dale šěrić, je wotnětka towarstwo. Bosćan Nawka je so z wuzwolenej předsydku Katrin Suchec-Dźisławkowej rozmołwjał.
Knjeni Suchec-Dźisławkowa, što sej wot nětko takrjec oficialneho statusa wočakujeće?
K. Suchec-Dźisławkowa: Smy dołho wo tym rozmyslowali a diskutowali, kak móhli dźěło iniciatiwneje skupiny polěpšić a je zdobom wobstajnišo organizować. Ličimy z wjetšej akceptancu, tež dokelž towarstwo ludźom snano pokaza, zo nam wo někajki akcionizm njeńdźe. Chcemy signalizować: Smy tu, narěčće nas, smy wam poboku, a to prawidłownje a nic jenož wěsty, jednotliwy problem nastupajo. Nimo toho skići status towarstwa lěpšiny, chcemy-li so wo zjawne spěchowanje prócować.
Towarstwo je připowědźiło, zo chce župje „Jan Arnošt Smoler“ a tak zdobom Domowinje přistupić. Čehodla?
Słowak Jan Kozelnicky skutkuje hižo dlěje hač 20 lět we Łužicy. Rejwar a wučer za rejwanje je tuchwilu runja mnohim swojim kolegam w jeho dźěławosći wot korony potrjecheny. Milenka Rječcyna je so z nim rozmołwjała.
Móžeće swoje powołanje wukonjeć?
J. Kozelnicky: Tuchwilu nažel nic. Sym w swojim powołanskim dźěle korony dla dospołnje wobmjezowany. Jako přistajeny Serbskeho ludoweho ansambla nimam runje tak kaž moja kolegina Alexandra Wagner žanu šansu na rejwansko-pedagogiskim polu skutkować, štož je naju poprawny nadawk.
Što su přičiny za to?
J. Kozelnicky: Předpisy za škit před koronawirusom. Njemóžemy popołdnju do šulow jězdźić a tam proby we wobłuku cyłodnjowych poskitkow přewjesć. Do wospjetneho lockdowna smój so wo něhdźe 120 šulerjow starałoj. Jězdźiłoj smój na šule do Chrósćic, Ralbic, Worklec, Radworja a Wojerec. Tež zhromadny projekt z Němsko-Serbskim ludowym dźiwadłom w Radworju mjeztym wotpočuje. Nazwučowarnje, kaž Chróšćanska „Jednota“ abo žurla SLA, su za trening, proby a tak dale zawrjene.
Sće doma abo maće přiwšěm składnosć w ansamblu dźěłać?
Minjeny tydźeń stej so kuratorij kaž tež wědomostna přirada Serbskeho instituta regularnje, ale prěni raz digitalnje, zetkałoj. Z nowowuzwolenym předsydu přirady prof. em. dr. Rolandom Martijom z uniwersity w Saarbrückenje je so Cordula Ratajczakowa rozmołwjała.
Prof. Marti, gratuluju wam k předsydstwu tejele rady. Njeje to za Was prěni raz.
R. Marti: Bě to skerje formalnosć, wšako ma jedyn z dźewjeć čłonow předsyda być. Wjeselu so, zo móžachmy třoch nowych sobuskutkowacych witać – europsku etnologowku prof. dr. Reginu Bendix z uniwersity w Göttingenje, literarnu wědomostnicu prof. dr. Annettu Werberger z Europa-uniwersity Viadrina we Frankobrodźe nad Wódru a direktora Instituta za sakske stawizny a ludowědu a profesora za sakske krajne stawizny na Drježdźanskej techniskej uniwersiće dr. Andreasa Rutza. Z nimi je změna generacijow w přiradźe na dobrym puću.
Što běchu hłowne temy posedźenja?
R. Marti: Smy za 2021 regularnu ewaluaciju přihotowali a dźěłowy plan instituta schwalili kaž tež jeho dźěławosć w minjenym lěće hódnoćili.
A kak spokojom sće z dźěłom SI?
Takrjec ornitologiske zajimawosće běchu zašły čas na łužiskim njebju widźeć, mjenujcy ćahace dźiwje husy. Wo tym je so Marian Wjeńka z hobbyjowym ornitologu a wučerjom Symanom Šołtu rozmołwjał.
Husćišo wuhladachmy minjeny čas syły dźiwich husow ćahać. Zwotkel wone poprawom přińdu a dokal wone leća?
S. Šołta: Jónu su to wězo naše dźiwje husy, kotrež do zapada abo juhozapada ćahnu abo jednorje tu přezymuja a jenož hdys a hdys swoju městnosć měnjeja. Potom mamy tu pola nas tež skupiny wulkich łysakow (Blessgänse) a pólnych husow (Saatgänse). To stej družinje husow ze sewjerneje Europy. Wone tu pola nas přezymuja. Druhdy móžeš mjez nimi hišće dalše družiny husow wobkedźbować, kotrež pak su jara rědke.
Wobkedźbować móžemy tuž, zo rozdźělne skupiny do wšelakich směrow leća. Nimaja wone wšitke samsny cil?
Kak předstajeja so etniske mjeńšiny w filmje? To je tema noweho, tři lěta trajaceho projekta na Serbskim instituće, z kotrymž so Denise Schallenkammerowa wotsrjedź awgusta zaběra. Cordula Ratajczakowa je so ze 27lětnej žonu, kotraž chce doktorske dźěło wo maćiznje pisać, rozmołwjała.
Kak je projekt nastał?
D. Schallenkammerowa: W swojim masterskim dźěle sym so hižo z tematiku rozestajała, a to na přikładźe indigeneho ludu Māori w Nowoseelandskej. Mój mentor dr. Andy Räda z Instituta za medijowe slědźenje na Uniwersiće Rostock bě wo NDRskim filmje promowował, zaběrajo so w tym wobłuku tež ze serbskim filmom, a měješe loni slědźerski stipendiat na Serbskim instituće. A tak je ideja za doktorske dźěło nastała.
Wo čo w nim dźe?
Nowy trenar – nowe zbožo? Pola FC Energije Choćebuz hišće nic. Na čim runje klaca a kak sej Dirk Lottner swoje mustwo předstaja, je wón Georgej Zielonkowskemu w rozmołwje přeradźił.
Knježe Lottnero, pohladamy na dotal poslednju hru w Stadionje přećelstwa. Tam sće přećiwo mustwu FSV Luckenwalde jenož 1:1 hrali. To bě chětro zbožowny dypk. Što k partiji měniće?
D. Lottner: Hra njeje derje běžała, a smy přećiwnika stajnje zaso k šansam přeprosyli. Je prosće na wšěm pobrachowało, čehoždla móžemy z dypkom hišće derje žiwi być.
Kak přesłapjeny sće z prěnimi tydźenjemi w Choćebuzu? Sće zawěsće z wjac dypkami ličił, abo?
D. Lottner: Přesłapjeny njejsym. Mi pak je napadnyło, zo pod mojej režiju hišće ženje přez cyły čas hrajersce lěpše mustwo njeběchmy. Sym na přikład wočakował, zo po dobyću w Jenje z wjac sebjewědomjom do hry přećiwo Luckenwaldej dźemy a zo to tež na kopanišću pokazamy.
Bě zetkanje na 13. hrajnym dnju zaso krok wróćo?
Přihoty za lětušu online-schadźowanku běža, a internetna strona wabi za zarjadowanje 21. nowembra. Cordula Ratajczakowa je so z čłonom přihotowanskeho teama a nawodu Budyskeje wotnožki Sakskeho wukubłanskeho a wupruwowanskeho kanala (SAEK) Michałom Cyžom rozmołwjała.
Što wšo na internetnej stronje www.schadzowanka.de planujeće?
Lětušu mjeztym 146. schadźowanku chcedźa organizatorojo digitalnje přewjesć. Cordula Ratajczakowa je so ze zamołwitej ze stron Załožby za serbski lud Janu Pětrowej rozmołwjała.
Nimale wšitke zarjadowanja su w nowembrje wosebitych postajenjow korony dla wotprajene, čehodla nic schadźowanka?
J. Pětrowa: Smy sej wot spočatka lětušeho planowanja prajili, zo schadźowanku njewotprajimy a zo chcemy ju na kóždy pad přewjesć. W kotrej formje, bě wotewrjene. W lěću smy z toho wuchadźeli, zo móžemy ju normalnje w Budyskej „Krónje“ wotměć. Jako so pandemija dale rozšěrješe, smy na septemberskim zetkanju rozsudźili, zo je tež digitalna forma móžna. Wuspytamy tuž nětko digitalnu schadźowanku zarjadować, štož je wězo eksperiment. Mamy předstawy, hač pak so nam woprawdźe poradźa, njemóžu rjec. Fakt je, zo wšitcy wobdźěleni jara aktiwnje na pospyće dźěłaja.
Chceće tež interakciju mjez ludźimi zaručić?
Wo tuchwilnym stawje a perspektiwach sorabistiskeje mjenowědy slědźi tuchwilu dr. Kito Kśižank w Serbskim instituće. Z wědomostnikom, kiž je wjele lět w Leibnizowym instituće za historiju a kulturu wuchodneje Europy dźěłał, je so Cordula Ratajczakowa rozmołwjała.
Kak je projekt nastał?
K. Kśižank: Hižo dawno je ćežišćo rěčespyta w instituće, serbske herbstwo digitalnje spřistupnjeć – internetny portal dolnoserbski.de drje je za to najznaćiši přikład. Při tym su mjeztym tež mnohotne serbske swójske mjena do fokusa přišli. Před lětom su so mje prašeli, hač móhł při tym sobu skutkować. Bě wulke zbožo, zo běch krótko po tym bjezdźěłny, a tak móžu nětko na serbskej mjenowědźe sobu dźěłać. A to wotpowěduje tomu, štož sym přeco hižo činić chcył.
Sće tež sorabistiku studował, rěčiće a pisaće delnjoserbsce, mjez druhim za Rozhlad – čehodla Was serbska rěč zajimuje?
Tež dźiwadła dyrbja w zwisku z naprawami k škitej přećiwo koronawirusej cyły nowember zawrjene wostać. Cordula Ratajczakowa je so z intendantom Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła Lutzom Hillmannom rozmołwjała.
Što bě Waša prěnja myslička, zhoniwši, zo maće znowa začinić?
L. Hillmann: Sprawnje prajene njejsym to wěrił. Hladajo na naše nazhonjenja płaći runje napřećiwk, mjenujcy, zo słušeja městna w dźiwadle k najwěsćišim zjawnym městnam, njejsym to wočakował. A nimam to tež za logiske. Mjeztym je znate – to su při wuslědźenju pućow infekcijow zwěsćili – zo so najwjace ludźi w priwatnej wokolinje natyknu, najmjenje abo nimale nichtó w dźiwadle. Aktualne naprawy woznamjenjenja, zo ludźi z toho městna, hdźež su najwěsćiši, wućěrja a někal pósćelu, hdźež wěsći njejsu. Hač to k haćenju pandemije přinošuje, na tym dwěluju. To dyrbi mi najprjedy raz něchtó rozkłasć.
Budźe srjedu premjera dźiwadłoweho krucha za dźěći „Čmjeła Hana chce do dowola lećeć“ w Ralbičanskej pěstowarni?


text:
Krzysztof Firlus
Krzysztof Firlus koncerty
Artyści podobni do Krzysztof Firlus
Najpopularniejsze piosenki Krzysztof Firlus
-
1. 12 Fantaisies, No. 6 in G Major, TWV 40:31: I. Scherzando
(Telemann: Solos & Trios) 00:02:24
Minione koncerty Krzysztof Firlus
XXIII Gliwicki Festiwal Bachowski 24.07.2022
Anna Firlus, Krzysztof Firlus, Łukasz Macioszek, Natalia Reichert, Izabela Kozak, Gliwicki Festiwal Bachowski
24-07-2022
Gliwice
NOSPR kameralnie / Onslow & Rheinberger w Katowicach
Bartosz Pacan, Krzysztof Firlus, Rafał Zambrzycki-Payne, Damian Lipień, Łukasz Zimnik, Maksymilian Lipień, Łukasz Frant, Agnieszka Podłucka, Paweł Cal, Clelia Cafiero
10-03-2022
Katowice
NOSPR / Strawiński - Historia żołnierza - spektakl muzyczny w Katowicach
Tomasz Hajda, Piotr Tarcholik, Arkadiusz Adamski, Cezary Rembisz, Krzysztof Firlus, Wojciech Morcinczyk, Benedykt Matusik
24-02-2022
Katowice
ACTUS HUMANUS: KRZYSZTOF FIRLUS w Gdańsku
Actus Humanus, Krzysztof Firlus
10-12-2021
Gdańsk
NOSPR kameralnie / Onslow i Rheinberger w Katowicach
Bartosz Pacan, Krzysztof Firlus, Rafał Zambrzycki-Payne, Damian Lipień, Łukasz Zimnik, Maksymilian Lipień, Łukasz Frant, Agnieszka Podłucka, Paweł Cal
17-12-2020
Katowice


text:
Koncert a spěwny wječor mjez skupinarjemi dobry wothłós žnjałoj
Hórki (SN/MWj). Tak kaž minjeny kónc tydźenja w Radworju a přichodny w Delanach su předwčerawšim tež w Hórkach kermušu swjećili. Nic wosadnu, ale tu župy „Michał Hórnik“, kotraž je zarjadowanje na Smolic statoku zhromadnje z Hórčanskim wjesnym towarstwom wuhotowała. Něhdźe 90 wopytowarjow je přewšo zabawny a bjesadny wječor z koncertom spěwneje skupiny PoŠtyrjoch, ze zhromadnym spěwanjom a słódnej wječerju dožiwiło.
Dwě lěće dyrbjachu korony dla na tele zarjadowanje čakać. Ćim bóle so županka Diana Wowčerjowa wjeseleše, zo bě telko ludźi přichwatało. Žony župneho předsydstwa a wjesneho towarstwa njeběchu jeno zymne platy po přikładźe antipasti přihotowali, ale tež přewšo słódnu kirbsowu poliwku, wot kotrejež by něchtóžkuli zawěsće hišće wjace znjesł.


text:
Spektakl
tytuł:
Jordan
teatr:
Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach
utwór:
Jordan
autor:
reżyseria:
scenografia:
pozostali realizatorzy:
inspicjent: Barbara Dudek
Scena Kameralna
Scena Kameralna
obsada:
Ewa Kutynia
data premiery:
2009-03-21
Teatr Śląski w Twoim Domu - "Jordan" - reż. Grzegorz Kempinsky - Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach27.12.2013 Ciężkie oklaski - "Jordan" - reż. Grzegorz Kempinsky - Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach - aut. Agnieszka Nowak11.12.2010 Na długo zostaje w pamięci - "Jordan" - reż. Grzegorz Kempinsky - Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach - aut. Tomasz Klauza15.10.2010 Zabiła własne dziecko i teraz o tym opowiada - "Jordan" - reż. Grzegorz Kempinsky - Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach - aut. Marcin Mońka26.03.2009 I wciąż malowała żółte kwiaty... - "Jordan" - reż. Grzegorz Kempinsky - Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach - aut. Joanna Garbarczyk25.03.2009 Premiera za premierą - "Jordan" - reż. Grzegorz Kempinsky - Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach - aut. Marta Odziomek18.03.2009


text:
Třižonjanski jězor
Třižonjanski jězor (němsce Dreiweiberner See) je wulka kumštna wodźizna we Łužiskej jězorinje, kotraž nasta jako wuslědk wudobywanja brunicy. Wón leži na teritoriju Łazowskeje gmejny a zastaruje so přez Mału Sprjewju z wodu.
Pomjenowany je wón po zdźěla wotbagrowanej wsy Tři Žony, kotrehož njewotbagrowany dźěl njeposrědnje přibrjoha leži. Něhdyša jama docpě swoju stabilnu wulkosć wot 2,86 km² w lěće 2002. Wosebitosć Třižonjanskeho jězora su kamjentne přibrjohi, kotrež poćežuja turistam přistup do jězora. Při južnym brjoze leži Łaz.


text:
Ouagadougou
Ouagadougou (tež Wagadugu) je stolica a z wjace hač 1,3 milionami wobydlerjow zdobom najwjetše město zapadoafriskeho kraja Burkina Faso kaž tež jeho zarjadniske, hospodarske a kulturne srjedźišćo a sydło Zapadoafriskeje centralneje banki.
We Ouaga, kaž so město we wobchadnej rěči husto mjenuje, reziduje bjezmócny kejžor luda Mossi.
Geografija[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Město leži při rěce Kadiogo w srjedźišću kraja na Centralnym platowje we wysokosći wot 300 metrow. Přerězna temperatura leži při 28,8° C. Kaž po cyłym kraju knježi w měsće tropiska klima z dešćowym časom wot meje do septembra.
Při južnej kromje metropole natwari so nowa knježerstwowa štwórć Ouaga 2000 z prezidentowym palastom a parlamentom.
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Sydlišćo wobsteješe hižo w 15. lětstotku, po někotrych žórłach bu hižo w 11. lětstotku pod mjenom Kombemtinga („město wojakow“) załožene. 1441 sta so jako Wogdgo ze stolicu kralestwa ze samsnym mjenom. Dla nomadiskeho žiwjenskeho wašnja Mossijow wosta jich knježerstwowe sydlišćo wšak hač do 18. lětstotka bóle wjes hač město. 1887 njeměješe po slědźerju Louis-Gustave Binger wjace hač 5000 wobydlerjow a wobsteješe ze sydom wsow. Hakle z přichadom francoskeho kolonialneho wójska zahaji so wutwar města. W 1920tych lětach připrawichu šěroke puće a natwarichu zarjadniske twarjenja, šule, palast guwernera a chorownju. Kołowokoło noweje katedrale natwarichu nowe měšćanske štwórće z modernymi dwuposchodowymi domami. Z toho časa bě Ouagadougou sydło francoskeho kolonialneho guwernera a pozdźišo knježerstwa njewotwisneho stata Hornja Volta, kotryž rěka wot lěta 1984 „Burkina Faso“.
Wobchad[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Ouagadougou ma mjezynarodne lětanišćo wosrjedź město a je přez železnisku čaru z přistawom Abidjan při Słonowinowym pobrjoze zwjazane.
Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- ↑ Ludličenje 2006 (fr.)


text:
Wojerecy (AK/SN). Zawjesć we Wojerecach a měšćanskich dźělach wobydlerski etat je so jako dobre wopokazało. Mjeztym su prěnje wuslědki widźeć. Tule bilancu sćahny tele dny měšćanski radźićel Uwe Bazejczyk, nawoda wodźenskeje skupiny za wobydlerski etat. Na te wašnje wužiwa město komunalnu pawšalu za lětsa a klětu, potajkim dohromady 140 000 eurow. Wobydlerjo zapodachu 180 namjetow, 61 z nich móžachu wobkedźbować.
„Tři naprawy su hižo zwoprawdźene“, rozłoži sobudźěłaćerka měšćanskeho zarjadnistwa Korina Jenßen. Při kolesowanskim pućiku na nasypje Čorneho Halštrowa nastajichu sydadła. We wobydlerskim etaće bě za to 10 000 eurow předwidźane. Njedaloko Wojerowskeho Lessingoweho gymnazija dachu za 5 000 eurow wjacore chěžne zachody porjeńšić. A w Brětni-Michałkach nastajichu na hrajkanišću a při Brětnjanskim jězoru blida, ławki a papjerniki za dohromady 12 000 eurow.


text:
Była se roz mało szykowno dziołszka na Giszowcu, kierej fest przała jeja ōma
Kiejsik starka dała bajtlowi w gyszynku czerwiono kapuca i od tego czasu dziołszka omajlant jom nosiyła, kaj by nie poszła. No i skiż tego, że tak sztyjc rajtowała w tej swoi czerwionej kapucy, wszyjscy ij zaczli godać „Czerwiono Kapucka”.
Kiej jednego dnia starka była ganc tołt. Coby jom poratować, muter Czerwionej Kapucki narychtowała słomiōnka z roztomajtymi maszketami: z nudelzupōm, roladōm a kluskami, kołoczym i szpajzōm. Na lepsze trowiyni dociepła flaszka wina. Z takim rychtunkiym przikozała dziołszce ciś prosto do babcie, nikaj sie nie smykać i nie ślazować ze ścieżki. Ōma miyszkała podle Lasa Murckowskigo, pół godziny szpacyru od Giszowca.
Rōncz Czerwiono Kapucka wlazła do lasa, spotkała wilka ze Sosnowca
Biydno dziołszka sie nie kapła że wilk je zły i zaczła se z nim gwarzić. I tak to wygodała że idzie do chorej starki. Wilk zmiarkowoł że dziołszka bydzie dobrze szmakować i trza by jom dopaść jakim fortelym. Nakludziył ij że se mo iś nazbiyrać kwiotków do niecherski babcie i skiż tego starka bydzie na zicher fest rada. Mimo że muter jom ostrzegała, młodo poszła w las a wilk w te pyndy porajtowoł do ōmy.
Kabociorz pocyganiył babcia-lebioda i fortelem włomoł sie do chałupy. Potym gibko połknył ōma, nasadziył se jeji czepek na łeb i fuk do beta! Tak nastrojony czekoł na Czerwiono Kapucka!
Dziołszka natargała w lesie zocnych gynsich pympków, farbiczków i flidrów
Rada dolazła w końcu do chałupy babcie. Dwiyrze były poroztwiyrane beztuż sie ganc zdziwiyła i zaczła filować po kontach bo ij było jakoś niechersko. Tako zdziwoczōno wlazła do sypialnie ōmy i coś ij sie pozdało że starka dziwnie wyglōndo.
- Ōma, czamu ty mosz taki epne uszy?
Coby cie lepszy słyszeć!
- Ōma, a czamu ty mosz taki wielki ślypia?
Coby na cia poradzić spoziyrać!
- Ōma, a czamu ty mosz taki epne ręki?
Coby cie lepszy przytulić!
- Ōma, a czamu ty mosz taki wielki pysk???
Coby cie poradzić gibko zjeść!
Kabociorz w aszfōngu wyskoczył z beta i łyknył Czerwiono Kapucka!
Taki pożrany legnył se nazot do pryka i zacznył chrapać w nojlepsze. A praje kole chałupy loz feszter z Murckowskigo Lasa. Nie zdało mu sie to charczyni i wloz do chałupy. Znojd wilka i zaros chcioł go uszczelić ale zmiarkowoł że pieron musioł dorwać starka. No to wziōn i rozetnył wilkowi bachraty brzuch a z niego wyskoczyła ōma i Czerwiono Kapucka.
Starka i dziołszka wyściskały fesztera z radości i wszyjscy byli fest radzi ze szczyńśliwego fajrantu
Chop nawciepowoł wilkowi wōnglo do basa a nieskorzi, jak już wilk sie spamiyntoł i chcioł citnyć to nie poradziył, tak go tyn wōngiel zasztrabowoł. No i kabociorz zdech.
A dziołszka se potym pomyślała że gupio zrobiyła że była nieposłeszno mamie. Morał z tego taki że mutra sie trza słuchać!


text: Chrósćicy (JK/SN). Z pomocu wustawkow rjaduja komuny hłowny dźěl swojeho zarjadniskeho dźěła. Towarstwa a organizacije wusměrjeja tohorunja swoju dźěławosć po wustawkach, kotrež dyrbja hdys a hdys aktualizować a woprawdźitym poměram přiměrić. Tak tež w Chróšćanskej gmejnje. Wosebje wustawki wohnjoweje wobory z lěta 2005 běchu hižo dlěši čas gmejnskich radźićelow zaběrali. Tak přepodachu je zamołwitym zarjadniskeho zwjazka Při Klóšterskej wodźe, zo bychu wotpowědnje aktualnym zakonskim rjadowanjam nowe wustawki naćisnyli. Naćisk su radźićeljo nětko na swojim posedźenju schwalili. Runje tak postupuja z wustawkami, kotrež rjaduja wotrunanje čestnohamtskeje słužby w rjadach wohnjoweje wobory, wosebje tych kameradow z wjetšej zamołwitosću, kaž su to na přikład nawoda wobornikow a zamołwity za graty kaž tež zamołwity za młodźinsku wohnjowu woboru.


text:
Plzeňský kraj
Plzeňský kraj (serbsce Pilzeński kraj) je jedyn ze štyrnaće krajow Čěskeje republiki. Nadeńdźe so w zapadnych Čechach a ma něhdźe 580.000 wobydlerjow. Zarjadniske sydło a z něhdźe 170.000 wobydlerjemi najwjetše město je Pilzeń.
Plzeňský kraj mjezuje z Karlowarskim krajom na sewjeru, ze Srjedźočěskim na sewjerowuchodźe, z Juhočěskim krajom na juhowuchodźe a z Bayerskej na zapadźe. Wobsteji z 501 gmejnow w sydom wokrjesach. Najwažniša rěka w Pilzeńskim kraju je Berounka, kotraž nastanje w Pilzenju. Přirodnu hranicu z Němskej twori Šumawa.
WokrjesyWobdźěłać
Ke krajej słušeja slědowace wokrjesy (čěsce okres):
Wokrjesy hraja wot lěta 2003 jenož hišće statistisku rólu a nimaja wjace zarjadnisku funkciju.
MěstaWobdźěłać
Najwjetše města Pilzeńskeho kraja su:


text:
Warner Bros.
Warner Bros. Entertainment Inc. abo poprostu Warner Bros.[1] a WB – amerikańsko korporacyjŏ postrzodkōw masowego przekazu a szpasu, przinŏleżōnce do WarnerMedia, LLC. Je terŏźnie jednym z nojsrogszych producyntōw a dystrybutōrōw filmowych a telewizyjnych produkcyji na świecie. Ôd lŏt rywalizuje z inkszym filmowym sztudiym – The Walt Disney Company.
Korporacyjŏ ôstała założōnŏ 4 kwietnia 1923 roku przez bratōw Warner: Alberta, Sama a Harry’ego (polskich imigrantōw żydowskigo byciŏ, narodzōnych we Krasnosielcu we makowskim krysie na Mazowszu pod mianym: Aaron, Szmul a Hirsz Wonsal) a Jacka (narodzōnego we Kanadzie pod mianym Itzhak Wonsal)[2].
Ze sztudiym zwiōnzane były a sōm nojsrogsze gwiŏzdy filmowyj industryje ôd Clinta Eastwooda, bez Mela Gibsona, do Stanleya Kubricka.
ProdukcyjŏEdytuj
Sztudio je producyntym a dystrybutōrym beze szejściu a pōł tysiōnca fabularnych filmōw jak tyż sztyrnŏstu tysiyncy animowanych tytułōw z party Warner Bros. Animation.
Przipisy
- ↑ Ukrōcōnŏ wersyjŏ je czyńścij pasowanŏ, z wyjōntkym sytuacyje, kedy je mŏwa ô samych sztyrech braciach Warner, dej pozōr [1].
- ↑ Company History, WarnerBros.com [dostymp 2021-03-26] [zarchiwizowane z adresy 2015-10-16] (angelski).


text:
Luanda
Luanda (prěnjotnje São Paulo da Assunção de Loanda, do 19. lětstotka tež Loanda) je stolica a zdobom najwjetše město, hospodarske, kulturne a wobchadne srjedźišćo Angole. Leži při pobrjoze Atlantiskeho oceana w sewjerozapadźe afriskeho kraja, sewjernje mórskeho wuliwa rěki Cuanza, a ma wjace hač šěsć milionow wobydlerjow znutřka měšćanskich hranicow. W cyłym metropolnym rumje je něhdźe 10 milionow ludźi žiwych. Z tym słuša Luanda k najwjetšim městam Afriki a je po São Paulo a Rio de Janeiro třeće najwjetše portugalskorěčne město na swěće.
Sydlišćo załoži so dnja 25. januara 1576 wot portugalskich sydlerjow pod nawodom kapitana Paulo Dias de Novais a dósta 1605 měšćanske prawo. Wot lěta 1627 hač do njewotwisnosće Angole w lěće 1975 bě Luanda ze srjedźišćom portugalskeje kolonialneje prezency w Angoli a jako tole hač do 19. lětstotka tež z wažnym překładowanišćom za wikowanje z njewólnikami z Brazilskej, Karibiku a Zjednoćenymi statami. Wjetšina portugalskich wobydlerjow je město po angolskej njewotwisnosći wopušćiło. Hač do 1930tych lět Luanda wjace hač 20.000 wobydlerjow njeměješe.


text:
Dźensa tydźenja su so zastupnicy sakskeho kultusoweho ministerstwa zhromanje ze zastupjerjemi Serbow w Drježdźanach na to dojednali, na serbskimaj wyšimaj šulomaj we Worklecach a Ralbicach w nowym šulskim lěće 2020/2021 stajnje dwě rjadowni w 5. lětniku wutworić. Što je rozsud statnych instancow wobwliwowało a hač je wučba dale zaručena, wo tym je so Janek Wowčer ze sakskim kultusowym ministrom Christianom Piwarzom (CDU) rozmołwjał.
Knježe ministro Piwarzo, do wuradźowanja ze serbskimi zastupnikami minjenu póndźelu w Drježdźanskim kultusowym ministerstwje sće we wotmołwnym lisće potrjechenym Ralbičanskim staršim hišće wariantu tři rjadownje w nowym šulskim lěće w 5. lětniku wutworić – dwě we Worklecach a jednu w Ralbicach – zastupował a faworizował. Što je Was k tomu pohnuło skónčnje tola hinak rozsudźić? Bě to snano list Ralbičanskich staršich, kotryž je předsydka Serbskeho šulskeho towarstwa Ludmila Budarjowa na wuradźowanju předčitała?


text:
Po lětomaj přestawki w Róžeńće zaso dźakne křižerske kemše swjećili
Róžant (SN/MWj). Něšto stow křižerjow ze wšitkich serbskich katolskich wosadow je so wčera k dźaknym křižerskim kemšam w Róžeńčanskej putniskej cyrkwi zhromadźiło. Dokelž woni w lěće 2020 scyła jěchać njesmědźachu a loni jenož we wobmjezowanej měrje, so w zašłymaj lětomaj tež dźakna Boža mša wotměć njemóžeše. Loni su ju w mjeńšej formje w jednotliwych wosadach swjećili. Ćim dźakowniši křižerjo běchu, zo móžachu so wčera móhłrjec jako wukónc swojeje słužby w Róžeńće zetkać.
Hłowny celebrant bě Radworski farar Beno Jakubaš. Wón swjećeše Božu mšu hromadźe z wjacorymi serbskimi duchownymi a z čłonami Budyskeho tachantskeho kapitla swjateho Pětra a strowješe tež wšitkich wěriwych, kotřiž běchu přez Serbski rozhłós z kemšerjemi zwjazani.


text:
Wopyt Serbskeho muzeja zaso móžny!
Wot wutory, 18. januara 2022, móže so Serbski muzej pod wuměnjenjom 2G wopytać. Přistup maja wosoby z płaćiwym a dospołnym dopokazom wustrowjenja abo šćěpjenja. Wosoby, kiž strowotnych přičin dla doporučenje za šćěpjenje přez STIKO nimaja, smědźa test předpołožić. Tež dźěći a młodostni pod 16 lětami su přez prawidłowne testowanje w šulach z tutych zasadow wuswobodźeni.
Wosebita wustajeńca “5 x Němska po wšěm swěće” je hač do 24. apryla 2022 podlěšena. Přejemy Wam wjele wjesela!


text:
Meghan (kśynżno Sussex)
Meghan, kśynżno Sussex (ang. Meghan, Duchess of Sussex), rodz. kej Rachel Meghan Markle 4 śyrpńo 1981 we Los Angeles - amerikańsko szauszpilerka a społeczno aktywistka, uod 19 moja 2018 baba kśyńća Henry'ego.
Groła epizody we seryjalach, wjynkszo rola mjoła we seryjolu Suits. Dźołala tyż kej femińistka, m.in. skiż ńyj půmjyńili reklama ze "Baby we cołkij Americe walczům ze tustymi gorcami" na "Ludźe we cołkij Americe walczům ze tustymi gorcami".
We lotach 2010-2013 bůła babům uod filmowygo producynta, Trevora Engelsona. Henry'ego trefjůła we 2016 roku.


text:
Gotthard Bolte
Gotthard Bolte (* 5. januara 1869 w Barlinju, † 22. měrca 1928 w Wětošowje) jo był nimski faraŕ, pśijaśel Serbow. Wón jo był roźony bratš nimskego literarnego historikarja a bajowědnika Johannesa Bolte[1].
Wón jo se naroźił w Barlinju ako syn mólarja. Ako młody kandidat jo pśišeł do Bórkow, źož jo źěłał gromaźe z fararjom Mětom Korjeńkom. Tam jo teke nawuknuł serbski. W lěśe 1898 su jogo pówołali ako fararja do Brjazyny. Jo se wobźělił na głownej zgromaźinje Maśice Serbskeje w Chóśebuzu 9. junija 1898.[2]. W 1902 w Časopisu Maćicy Serbskeje wón jo wózjawił rěcywědny pśinosk, w kótarymž jo podał swójźbne mjenja, wupisane z Brjazyńskich cerkwinskich knigłow. Wót 1910 jo był pówołany ako faraŕ do Wětošowa, źož jo źěłał až do swójeje smjerśi w 1928.
PublikacijeWobdźěłać
- 1902: Swójbne a ležownostne mjena Brjazynskeje wosady w Delnjej Łužicy, [w:] Časopis Maćicy Serbskeje, 1902, z. I, b. 141-143.
ŽrědłaWobdźěłać
LiteraturaWobdźěłać
- Bratša Bolte, [w:] Gerat Hantška, Naše korjenje. K stawiznam a kulturje Dolneje Łužyce. Publicistika 1954-1983, pśeł. do dolnoserbšćiny Wylem Bjero, Budyšyn 1985, b. 352-355.
- Gerat Hantška: Bolte, Gotthard. W: Jan Šołta, Pětr Kunze, Franc Šěn (wud.): Nowy biografiski słownik k stawiznam a kulturje Serbow. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1984, b. 63-64


text:
Teroz momy roztomańte maszyny: polywaczki, zamiatarki i ludzi do takij roboty wiela niy trza, bo jedyn szofer roz-dwa łobskoczy pora ulic, a łoni mieli yno tyn swój wozyczek na dwoch kołkach, dwie mietły prynciaste na dugich sztylach a porzondno opata!
Czasym łojce dzieckom ze wzgardom godali: jak sie giździe niy bydziesz uczył, to podziesz drogi zamiatać!
I jo se dycki myślała, że to musi być łogromnie szpetno robota, yno niy wiedziałach skuli czego ludzie tak godajom, bo jo widziała niyroz te babeczki jak szły do roboty, dycki były czysto łobleczone, a potym to im miasto taki kitle zielone pokupowało, coby swojich lachow niy musiały mazać. Aż roz mi kamratka padała, że te ludzie muszom pozbiyrać kobyloki i placki łod krowy ze drogi i aż sie łotrzonsła, tak sie i to zdało rzadne! Jak jo i łodpedziała, że przeca tego niy robiom gołymi rynkami, to ta dziołszka sie na mie fest rozgorszyła a padała, żech je gupio i tyż na drodze przi kobylokach skończa! A przeca ci ludzie wiela dobrego do inszych miyszkancow robili, bo jakby niy łoni, toby na tych kobylokach a plackach wszyjscy kełzali, a ło smrodzie już niy spomna!
Jo miyszkała przi taki drodze, co jom bez sto lot nazod wybrukowali, była piykno, twardo, ale fory na rafiokach łogromnie na ni trzaskały i kożdy maras wbiły miyndzy kostki i konszt w tyn, że trza go było potym stamtond wydropać!
Ludziska sztyjc na tych, co zamiatali wydziwiali, że kepsko sprzontajom, ale czasym to sami musieli sie sprosić, jak potrzebowali troszka nawozu do kwiotkow abo do maluśki zegrodki, co jom mieli pod łoknym. Wtynczos sie szło do zamiataczy, a łoni radzi usypali co ze swojigo wozka do prziniysionej tytki abo torbki. Bezmała skuli tego siyrotki na grobach na nowym kyrchowie tak piyknie rosły!
U nas we mieście tych zamiataczy było poru: trzi baby a jedyn chop, co jo pamiyntom, ale jak uciekały lata, to się pomału wykruszali, szli na pynzyjo abo połumiyrali, niy wiym, eli ich jeszcze kery spomino?
Teroz momy roztomańte maszyny: polywaczki, zamiatarki i ludzi do takij roboty wiela niy trza, bo jedyn szofer roz-dwa łobskoczy pora ulic, a łoni mieli yno tyn swój wozyczek na dwoch kołkach, dwie mietły prynciaste na dugich sztylach a porzondno opata!


text:
Saint Kitts a Nevis
Saint Kitts a Nevis, Federacyjo Saint Kitts a Nevis (ang. Saint Kitts and Nevis, Federation of Saint Kitts and Nevis) – państwo we Strzodkowyj Americe, na Karajibskim Morzu na wyspach Saint Kitts a Nevis. Wyspa Nevis mo autůnůmijo a swoje władze. Krej je potajlowany na 14 parafijůw - 9 na Saint Kitts a 5 na Nevis.
We lotach 1873-1983 brytyjsko kolůńijo, pjyrw kej tajla Brytyjskich Podwjetrznych Wyspůw, ńyskorzi kej tajla Federacyji Zachodńich Indyji, a we lotach 1962-1983 kej Saint-Christopher-Nevis-Anguilla. We 1983 dostoło ńypodległość, nale bez Anguilli, kero pozostała brytyjskům kolůńijům.
Gospodarka sam je uoparto na turystyce a bauerstwje.


text:
Kamčatka
Kamčatka (rusce KaMчaTka) je połkupa na samym sewjerowuchodźe Azije, kotraž słuša do Ruskeje. Wona tworja najwjetši dźěl ruskeho regiona Kamčatka. Wulkanowa kónčina na Kamčatce słuša wot lěta 1996 k swětowemu přirodnemu herbstwu UNESCO.
Geografija[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Z přestrjenju wot něhdźe 370.000 km² je Kamčatka najwjetša połkupa wuchodneje Azije a trochu wjetša hač Němska. Wona nadeńdźe so we wuchodnej Sibirskej při sewjernym Pacifiku, mjez Beringowym morjom na wuchodźe a Ochotskim morjom na zapadźe. Geografiski zwisk mjez južnym kóncom Kamčatki a japanskeje kupy Hokkaido je kupowy rjećaz Kurilow.
Kamčatka je 1200 kilometrow dołha a hač do 450 kilometrow šěroka. Na połkupje nadeńdźe so 29 aktiwnych wulkanow (wot cyłkownje wjace hač 160) a mnoho geiserow. Najwyša hora je 4750 metrow wysoki wulkan Ključewskaja Sopka, zdobom najwyši aktiwny wulkan Eurazije. Tež zemjerženja su huste. Najdlěša rěka je 758 kilometrow dołha Kamčatka.
Najwjetše město na połkupje a zdobom stolica administratiwneho regiona je Petropawlowsk-Kamčatskij při Awačaskim zaliwje.
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Rusojo wotkrywachu Kamčatku w lěće 1697. Wot 1725 do 1730 a znowa mjez 1733 a 1743 wuskušowaše danski slědźer Vitus Bering połkupu w nadawku ruskeho carja.
Hač do lěta 1990 bě Kamčatka zawrjene pasmo sowjetskeho wójska. Hakle z toho lěta je za turistow přistupna.
Wobydlerstwo[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Dźensa ma Kamčatka něhdźe 320.000 wobydlerjow, z toho dwě třećinje w samym Petropawlowsku. Najwjetši dźěl su Rusojo, mjeztym zo wučinja prawobydlerjo z ludow Korjakow, Itelmenow a Ewenow jenož hišće małe mjeńšiny.
Wulkan Awačinskaja Sopka
Karta Vitusa Beringa


text:
W juniju chcedźa w Čornym Chołmcu nowu pěstowarnju twarić započeć
Čorny Chołmc (AK/SN). Za zažne dźěćace kubłanje na wsy maja so wuměnjenja w Čornym Chołmcu přichodnje wo tójšto polěpšić. To rjekny přirjadnica Budyskeho krajneho rady Birgit Weber tam wčera na městnje, jako přepoda přizwolenje spěchowanskich srědkow za tamnišu nowu pěstowarnju „Krabat“. Projekt płaći 1,9 milionow eurow. Z toho přewozmjetej Dźěłaćerske dobroćelstwo (AWO) jako nošer a město Wojerecy něhdźe poł miliona eurow. 1,4 miliony eurow dóstanu ze sakskeho spěchowanskeho programa za witalne wjesne srjedźišća. Spočatk junija chcedźa twarić započeć, zdźěli nawoda twarskeho wotrjada města Wojerec Dietmar Wolf. Wón liči z tym, zo móhli nazymu 2021 zaćahnyć.


text:
Maria Cisak Andrzej Zgliński
Andrzej Kaliński Maria Cisak Romuald Kaczyński Bogdan Ney Jolanta Sawicka
Teresa Gałczyńska Teresa Baranowska Zbigniew Bochenek
Teresa Baranowska Andrzej Zgliński
Mieczysław Smółka Stanisław Lewiński Romuald Kaczyński Dariusz Dukaczewski
Hanna Ciołkosz Teresa Konarska Stanisław Dąbrowski
Stanisław Dąbrowski Wojciech Bychawski
Krystyna Podlacha Jerzy Zwierzyński Grażyna Skalska – Janiszewska Stanisław Dąbrowski Andrzej Zgliński
Elżbieta Bielecka Dariusz Dukaczewski Wojciech Bychawski Andrzej Zgliński
Zbigniew Bochenek Romuald Kaczyński Wiesława Sujkowska Danuta Chowańska-Szwoch Andrzej Zgliński
Wiesława Sujkowska Jerzy Janusz Ewa Wysocka Andrzej Zgliński
Dariusz Dukaczewski Anna Kuczyk Joanna Sakowska Wiesława Sujkowska Stanisław Dąbrowski Andrzej Zgliński
Dariusz Dukaczewski Jerzy Janusz Romuald Kaczyński Jan Ziobro Stanisław Dąbrowski Teresa Konarska Andrzej Zgliński
Jerzy Janusz Stanisław Dąbrowsk Andrzej Zgliński
Zenon F. Poławski Wojciech Bychawski Jerzy Sujecki Maria Iracka Emilia Wiśniewska Tomasz Zawiła-Niedźwiecki Stanisław Dąbrowski Andrzej Zgliński
Zenon F. Poławski Ryszard Gronet Wojciech Bychawski Jerzy Sujecki Stanisław Dąbrowski Wiesława Sujkowska Andrzej Zgliński
Teresa Baranowska; Ryszard Gronet; Zenon Poławski; Wojciech Bychawski; Jerzy Sujecki; Stanisław Dąbrowski; Teresa Dąbrowska; Wiesława Sujkowska
Stanisław Dąbrowski Karol Szeliga Andrzej Zgliński
Stanisław Dąbrowski Ewa Wysocka Wiesława Sujkowska Andrzej Zgliński
Wiesław Królikowski Jan Rzędowski
Mieczysław Smółka
Henryk Jędrzejewski Janina Świetlik
Tadeusz Dulski Bogdan Grzechnik
Alicja Madzińska
Józef Dereziński
Edward Jarosiński
Bogdan Grzechnik Józef Piorun
Adam Linsenbarth
Apoloniusz Szejba
Stanisław Janusz Tymowski
Tadeusz Dulski Danuta Markowska
Lech Brokman
Jan Rzędowski
Jadwiga Bojanowska
Andrzej Kryński Jerzy Wysocki
Henryk Jędrzejewski Paweł Niemczyk


text:
Nastympno fajno ksiōnżka o rajzach po świecie. Azja, Australia, Ameryka Południowo… co yno idzie nawynōkwiać.
Pora wrazidlatych ludzi, on i ona, stwierdzyli że to smolōm, ciepli wszysko i ruszyli w świat
Przigód mieli po drodze co nie miara! Fest mi sie spodobało że te rojble tak rajtowały po zapadłych dziurach – nie do nich zocne hotele i turystyczne miejsca kaj sie idzie wygrzoć na leżakach. Nieroz im było do śmiychu ale też mieli lichsze momynty.
Jak dziołcha kostur złomała to małowiela do Polski nie wróciyli pojszodku rajzy. Ale zowizo przi czytaniu aż sie chce fliger obsztalować! Jakby kiery potrzebowoł kopnioka żeby w rajza uderzać to niech se poczyto ksiōnżka tych waryjotów, zaros człowiekowi bije na dekel i usiedzieć w miejscu sie nie do.
Hejaa!


text: Wuměłcy bywaju na wšelakore wašnje wjelezajimowani, tuž tež wjele pućuja a su jako wuslědk toho wosebje zajimawi ludźo. Tak tež Reinhard Roy, syn serbskeho komponista Hinca Roja. Lětsa swjeći w Klětnom rodźeny, na Wysokej šuli za wuměłstwo a zhotowjenje Burg Giebichenstein wukubłany a wot lěta 1983 jako fachowy poradźowar za wuměłstwo, design a architekturu skutkowacy sydomdźesaćiny. Reinhard je z mnohimi knihami skicow ze swojich pućowanjow, w kotrychž zamó wuměłstwowe skicy ze słownymi zapiskami zjednoćić, dawno daloko a šěroko znaty. Loni je z wustajeńcu „We wokrjesu myslić“ hinak hač dotal na so skedźbnił. Jako zhotowjer formy, praktisce a filozofisce. Je sej wotkrył potajnosće a móžnosće prosteho dypka jako jadro wuměłstwa. „Z jednoreje formy nastawa kompleksna struktura“, wón rjekny.


text:
Jedyn taki Paulek se strasznie popijoł. Jedyn roz zaczło go łogromnie boleć we prawym boku. Troszka w doma pociyrpioł, ale jak mu sie ciyrpliwość skończyła, to we końcu poszoł do doktora, a łon mu padoł, coby przynios mocz do badanio, to łoboczy, eli Paulek mo jeszcze wontroba, bo przi taki pijatyce isto mu już zgnić mogła! Chop se cołko droga powtorzoł te słowo, bo co to je „mocz” niy wiedzioł, a doktora gańbowoł sie spytać, coby se niy pomyśloł, że Paulek je gupi chop ze wsi! Jak yno prziszoł do dom, zaroz spytoł sie swoji baby, ale łona tyż niy wiedziała. Potym polecioł ze ciepłym ku swojim dzieckom, co już do szkoły chodziły, ale tyż jakoś niy poradziły se spomnieć! Prawie na ta godka przyszoł Paulkow kmoter, co to służył u nauczyciela
i łon wiedzioł, co to je:
– To som jscochy Paulku – padoł.
– Musisz sie wczas rano wyjscać, nojlepi do czystej flaszki, zawrzić jom czystym szpuntym, a zaniyść panu doktorowi!
No to Paulek zrobił tak, jak radził kmoter, ale jak szeł do miasta, to po drodze wloz do kaczmy i po trzech godzinach wyloz zdziebko wypity, jak łon to godoł, ale to znaczyło, że ledwie na nogach ustoć mog! Strasznie go suszyło, bezto wraził rynka do kapsy, bo piniyndzy szukoł. Uradowoł sie, bo namacoł flaszka, to jom wyciongnoł i wypił durszkiym wszystek, co tam w ni było, jednako zaroz sie zerzygoł. To mu pomogło w migu wyczyrstwieć. Patrzy, a tu mo flaszka próżno! I co teroz zrobić? Paulek doł pozor, że wele na łonce pasła sie czyjaś krowa. Kwilka poczkoł, a hnet mioł flaszeczka nazod połno! Teroz już na nic niy czekoł, yno zaroz gibko zanios jom doktorowi.
Na trzeci dzień rano przyszoł Paulek po „wynik”, to znaczy sie po to, aby mu doktor padoł na co je chory, bo tak mu przełożył te słowo tyn jego mondry kmoter.
– Roztomiły chopeczku, wontroba mocie jeszcze cołkiym dobro – łośmioł sie doktor – ale mom do wos jeszcze drugo nowina: cielić sie bydziecie! Za moja robota, a za wasze szpasy noleży mi sie piyńć złotych!
Tyn drogi szpas Paulek zapamiyntoł na dugo!
Jedyn taki Paulek se strasznie popijoł. Jedyn roz zaczło go łogromnie boleć we prawym boku. Troszka w doma pociyrpioł, ale jak mu sie ciyrpliwość skończyła, to we końcu poszoł do doktora, a łon mu padoł, coby przynios mocz do badanio, to łoboczy, eli Paulek mo jeszcze wontroba, bo przi taki pijatyce isto mu już zgnić mogła! Chop se cołko droga powtorzoł te słowo, bo co to je „mocz” niy wiedzioł, a doktora gańbowoł sie spytać, coby se niy pomyśloł, że Paulek je gupi chop ze wsi! Jak yno prziszoł do dom, zaroz spytoł sie swoji baby, ale łona tyż niy wiedziała. Potym polecioł ze ciepłym ku swojim dzieckom, co już do szkoły chodziły, ale tyż jakoś niy poradziły se spomnieć! Prawie na ta godka przyszoł Paulkow kmoter, co to służył u nauczyciela