text:
Taki szałołt to sie moge przidać i na Ostatki jako tzw. zagrycha, i na Popielec jako danie postne. Jak jeszcze by tak pomyśleć ło tym, że zeler naciowy i jabko niy majōm za kans1 kalorii, to mōmy danie richtig2 postne. A keby tak zmiynić majōnez na jogurt i wszysko drobno pokrajać, to mołcie hekele3 fitness. […]
Tag: #seler naciowy
Kura ze miyntōm (Drobiowe roladki z jabłkiem i miętą)
Cojsik mie korciōło, żeby zajś1 poeksperymyntować. Miołech we doniczce miynta, a na parapecie walały sie jakejś jabka, to żech sie pomyśloł, że trza by z tego cojś narychtować.2 Dołwno3 żech niy robioł roladōw i trza bōło4 poćwiczyć owijanie ich niciōm, a że jabka dobrze smakujōm ze drobiym, tak żech prziszoł na ta kura. Tera yno […]
Gibki szałołt ze curry (Szybka sałatka z curry)
Po wakacjach to czowiekowi sie jakosić tak ciynższo chycić za te garce, a jak na dworze jeszcze je hic, to chciałoby sie raz dwa cojś mieć na talyrzu. Wtedy sie moge przidać taki szałołt, co to po prołwdzie[1] idzie sie szczelić[2] i bez lato, i bez zima. Yno pamiyntejcie, że to curry (czytejcie: kary) niy […]
Fandzołle i gruszka pod pierzinōm (Fasolka z gruszką pod śmietanową pierzynką)
Jak Wasz bezuch[1] łobejrzy na talyrzu[2] take dzieło, to sie zaro[3] poczuje, jak w jaki elegancki restauracji. Do tego idzie dać[4] jake miyso[5]– styknie[6] pieczōny kurczak abo[7] jaki uduszōny schab- i mołcie[8] szpan na talyrzu. Co potrza?[9] śmiytōnka[10]– 30 abo 36% fandzołle szparagowe gruszki zeler naciowy[11] pieprz Kedyjś[12] żech to robiōł[13] yno[14] z gruszkōw i […]
Szpinat i inksi (Sałatka ze szpinakiem ;) )
[1]Pomału[2] idzie lato, a razym ze nim i sezōm[3] na badeancugi[4]. A jak czowiek[5] mo być łoblecōny[6] yno w takoł[7] mało szmatka, to już połra[8] tydni pryndzy[9] myśli jakoby sam ściepnōńć[10] tyn szpek[11]. A sam pomogajōm[12] nōm roztomajte[13] szałołty, co je mogymy[14] jejś[15] zamiast kartołfli, nudli[16] abo chleba. Co potrza?[17] połra[18] gorści[19] szpinatu[20] (nojlepsze sōm[21] […]
Szałołt eksperymyntalny (Sałatka eksperymentalna)
[1] Bez[2] to eksperymyntalny, bo dołech tam wyrzywo, ftore żech kupiōł piyrszy rołz w życiu- fenkuł. Inkszo nazwa tego to koper włoski i joł niyby wiedzioł, co to jest koper i kaj leżōm Włochy, ale tego żech nigdy niy jołd[3]. Jakby fto niy wiedzioł, jak łon wyglōndo, to pod tym tekstym bydzie łod niego zdjyńcie […]


c: text/html

text:
Pomyśloł żech sie, że trza by sam wciepnōńć1 tyż jaki recept2 do tych, co to majōm dwie lewe rynce do warzynia.3 Coś ajnfachowego,4 a przi tym- jeszcze jak sie moł5 jajca łod szczyńśliwych kurōw- tak dobrego, że niyjedna baba abo chop bydzie chcioł łostać6 na taki frisztik.7 Dać sam idzie8 i szinka, i wōszt,9 i […]
Kategoria: Śniołdanie
Jajca nadziywane szinkōm i pieczarkōma ( Jajka nadziewane szynką i pieczarkami)
Dowiedzioł1 żech sie, że dziesiej je Miyndzynarodowy Dziyń Jajca- czego te ludzie niy wymyślōm. Pōnoć zawsze we drugi piōntek pajździernika sie łonego świyntuje. Yno niy wia, czy w tyn dziyń trza kłajś2 we lodōwce kole jajec kwiołtki, czy śpiywać kurōm sto lat? Niy wiym tyż, czy mie fto3 niy łoskarży o zniyczulica, ale wciepna4 sam […]
Pasta ze wyndzōnym pstrōngym (Pasta z wędzonym pstrągiem)
Jak żech łajziōł1 po sklepie, to jakosik mi tyn wyndzōny pstrōng wskoczōł do koszyka, a potyn mie mynczōł,2 jak leżoł we lodōwce, bo żech cały czołs3 niy wiedzioł co z niego narychtować4– ale niy bōjcie sie, niy zepsuł sie. Choć jak do czowieka mo5 prziś6 bezuch7, to zarozki do łeba mi sie cisnōm pomysły i […]

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Central Intelligence Agency
CIA (Central Intelligence Agency) (z ang.: Cyntralno Wywjadowczo Agencyjo) – regjyrůnkowo agyncyjo wywjadowczyj sużby USA, kero zajmowo śe brańym a analizům informacyjůw uo zagrańicznych regjyrůnkach, korporacyjach a indywidualnych perzůnach a uopracowowańym na baźe tych informacyjůw raportůw lo regjyrůnkowych instytucyjůw USA. Agyncyjo uorgańizowała tyż uoperacyje, kerych cwekym bůła interwyncyjo we wewnyntrzne sprawy wybranych państwůw, uod propagandy po wspjyrańy paramilitarnych uoddźałůw. Jednym ze moce przikłodůw takich interwyncyjůw je udźoł we uorganizacyji zamachu stanu we Irańe we 1952 (Uoperacyjo Ajax).


text:
Ihre Sprache: Deutsch Niedersorbisch Obersorbisch
Beschreibung
Wucbnica „Dolnoserbski 2“ jo koncipěrowana a zapołožona na tematisko-situatiwnem zakłaźe. Wóna wopśimjejo temy, situacije a wobstojnosći ze šulskego, familiarnego, wšednego, młoźinskego, wejsańsko-měsćańskego, powšyknotowarišnostnego a serbsko-narodnego wobswěta. Na praktisko-komunikatiwny part pśiswóje sebje wukniki a wuknice wobšyrny słowoskład, gramatiske zakładne znaśa, wobroty a trěbne rěcne zamóžnosći za rozměśe, cytanje, powědanje a pisanje serbšćiny.


text:
Witam wszystkich bardzo serdecznie. To tak oficjalnie. Teroz cos łomie :urodziołch sie na Zgodzie (w doma niy w szpitalu jakby ktoś mioł wonty
potym miyszkołech na pioskach bylo Bochynka a teraski miyszkom na Cidrach , ale niy zapomniołch ło moich stronach rodzinnych i fajnie mi sie czyto te wszystkie łopowiesci i łoglądo stare foty . Bołech wielkim kibicem starego forum ale żech niy boł zarejestrowany teraski żech naprawiol tyn błąd. Pozdrowiom wszystkich i życza żeby dali to forum boło nojlepsze.


text:
Teksas
Teksas (ang.: Texas) – stůn we pouedńowyj tajli USA, nad Zatokům Meksykańskům. Grańica mo uod wschodu s Luizjanům a Arkansas, uod půunocy s Uoklahůmům a uod zachodu s Nowym Meksykym. Je we wjynkšyj tajli wyžynny (Wjelge Růwńiny), na pouedńowym zachodźe mo trocha wjyrchůw a na pouedńowym wchodźe Niźina Zatokowo. Nojsrogše mjasta: Houston, Dallas, San Antonio, Austin a El Paso.
We 1519 Alonso Alvarez de Pineda uoguośiu zajyńce Teksasu bez Szpańijo. Jak Meksyk we 1821 uzyskou ńypodlyguość, Teksas s anfanga wlazowou we jygo skuod. Bez lota 20. XIX wjeku uośedlili śe sam Amerikůny, guůwn Negry s poedńowych stanůw, kaj bůuo ńywolńictwo. Řůnd Meksyku dou wuůnčas autůnůmijo lo Taksasu. We 1829 řůnd Meksyku zakozou ńywolńictwa a tyž dolšyj imigracyje s USA, bez cůž jygo stosůnki s Teksasym śe fest pogoršyuy. 1 marca 1836 uoguošůno pwstańy Republiki Teksasu, na co Meksyk zareagowou interwencyjům armije, keryj kulminacyjům bůua bitwa pode Alamo. We 1836 po pokanańu armije meksykańskij Teksas uostowo republikům. Gowům państwa uostowo Sam Houston a kraj lygalizuje ńywolńictwo. We 1845 John Tyler, prezydynt Teksasu, podpisou rezolucyjo uo aneksyje Teksasu bez USA. 29 grudńa 1845 Teksas uostou přijynty do Ůńije kej 28. stan. We 1861 Teksas wystůmpiu s Ůńije a přistou do Kůnfederacyje. Bůu tymu přećiwny Sam Houston, nale ńy skiž tygo co bůu zwolyńńikym Ůńije abo wrogym ńywolńictwa, nale chćou přiwrůcyńo ńypodleguośći.


text:
Gichta - po naszymuBardzo downo tymu, kiedy wszystkie utopki w rzyce Rudzie żyły jeszcze w wielkij zgodzie, przikludziyła sie nad paruszowski stow strziga Matilda.
Miała trzi służące klynkanice: Klara, Pela i Hela. Niy były te klynkanice piykne, totyż Matilda czuła sie miyndzy nimi choby lelujo miyndzy pokrziwami.Utopki z Rudy i wszystkich przikopek i potokow, kere do nij swoje wody przelywały, straciyli do strzigi Matildy łepy. Kożdy sie zaczon paradzić i sztryndzić, żeby sie ji przipodobać. Zamiast ożarciuchow po barzołach smykać i nieusłuchliwe dziecka straszyć, ciyngiym sie za Matildom uganiali. Nojstarszy utopek, kery nimi rządziył, dziwać sie już na to niy poradziył. Wiluś – tak tymu utopkowi było – swołoł wszystkie utopki na posiedzyni. Cołki tydziyń twało te zebranie na podmokłyj łące, otoczonyj lasami, miyndzy Rudami i Stodołami, kole samyj rzyki Rudy. (Do dzisioj w tym miejscu, kere utopki wydeptały, żodno trowa niy rośnie, yno sity i mech torfowy).Po wielkij swadzie podzielili sie utopki wszystkimi stawami i przikopkami, kere do Rudy wlatujom od samego źrodła aż do Odry.Pomyśleć, że dotąd wszystkie utopki mogły se hauzyrować tam, kaj yno im sie chciało. Wszystkimu winna była strziga Matilda. Niy nadarymno godajom, że kaj dioboł ni może, tam baba pośle!Tak tyż jedyn z żorskich utopków dostoł do wachowanio potok Młynówka, stawy na Wytrzynsowie (było ich kole dziesiyńć: Żabiok, Pajtok, Sitorz, Koliok, Wynglornik, Pyczok, Dziwok, Barzolok...), potok Jesionka ze stawami Łanuch, Garbocz, Gichta i Biesowski Stawy. Mog se rządzić tyż na rzyce Rudzie, ale yno od potoku Kłokocinka aże do Klyszczowa. Smykoł tyn żorski utopek po barzołach i leśnych mokradłach ludzi z Palowic, Rownia i Żor.O strzidze Matildzie musioł zapomnieć. Wiluś sie śniom teraz kamraciył, bo se som paruszowski stow obroł, wielki rządziciel i mądrala.Żorski utopek długo ni mioł swojigo miana, bo to muszom ludzie wynojść. Niyskorzij, w czasach jak Palowicami rządziył hrabia Franc von Winckler, taki swoji miano dostoł, ale jak do tego prziszło, dowiymy sie dalij.Nojbardzij sie utopkowi podobało na stawie Gichta i tam tyż nojczyńścij siedzioł. Dobrze mu tam było, podwiel właściciel Palowic, hrabia von Winckler, niy postawiył kole jego stawow odlywnie zielazła. Na miano doł tyj swojij hucie „Waleska”, bo tak było jego przibranyj cerze. Gryfno była ta Wincklerowo cera jak sto diosi, totyż jak jom utopek piyrszy roz ujrzoł, tak mu sie spodobała, że na dobre o Matildzie zapomnioł.Jak postawiyli potym nowy piec, w kerym topiyli te zielazło, nazywali ta huta „Gichta”, a tym ludziom, kerzi tam robiyli, godali „gichciorze”. Ludzie zawsze snochwiajom jakiś nowe miana. Pamiyntoł dobrze utopek, jak na Łanuchu postawiyli koło młyński i zielazło hamrowali. Godali wtedy na tych robotnikow „hamerniki”. Czasy sie zmiyniajom, to te miana muszom sie zmiyniać – rozważowoł utopek. Dobrze, że utopki sie niy starzejom i pamiyntajom rostomajnte dzieje.
strona: 1 z 5pierwsza poprzednia · następna ostatnia »


text:
[1]Lubia sie pomaszkycić,[2] ale niy lubia, kedy[3] ciasto abo jaki deser je za słodki. Nojlepi, keby[4] sie połōnczōło w nim słodke i kwaśne, bo bez tyn kōntrast czowiek lepi czuje wszyske smaki. I jak łostatnio na zygrōdce[5] u Teściowyj jołd[6] żech sie te czorne jagōdki, to mie tak prziszła chyńć[7] na take ciasto: Co potrza? […]
Tag: #czekolada
Edbery i szokoladowy iberaszung (Truskawki i czekoladowa niespodzianka)
Sezōn na edbery niy je dugi[1] i trza go jak nojbarzi[2] wykorzystać. Idzie je jejś[3] same, idzie sie upiyc[4] jake[5] ciasto, abo sie szczelić[6] na szybko jaki deser. Tyn, co sam ło nim byda pisoł,[7] robi sie raz, dwa, a ta słodko szokoladowo kryjma[8] pasuje do tych edberōw, jak piwo do grillowanego wōsztu[9] 😉 […]
Babeczki ze bananōma (Bananowe babeczki)
Cojś trza upiyc[1], ale niy[2] chce nōm[3] sie ekstra lecieć do sklepu. Czowiek[4] sie tak rozglōndo[5] po kuchni i kōmbinuje, z czego by sam co wymyślić. Mōm[6] 3 banany. No to szukōm przepisu. Jakiś mōm, ale niy do końca mi się podoboł.[7] Myśla, przerobiōm,[8] ale i tak musza iś[9] po cuker, bo sie skōńczōł.[10] Na […]
Torta citrōłnowo (Tort cytrynowy)
Z tōm[1] tortōm to już eksperymyntuja[2] od jakegojś czasu- cojś może jeszcze kedy mi do łeba przidzie[3]– ale terozki[4] stanyło[5] na taki wersji. Ta torta je tako leko[6], niy za słodkoł, niy za kwaśno, że moja Muter i jyj kamratki[7] bōły bardzo zadowolōne. Co potrza? Biszkopt: 5 jajec 5 łeżek[8] mōnki pszynny 2 […]
Torta łorzechowo-szokoladowoł ze apfylzinōm (Tort orzechowo-czekoladowy z nutką pomarańczy ;) )
Jak Wōm sie trefi jaki geburtstag[1], to takoł torta mołcie jak znaloz[2]. Niy powia, że niy ma z niōm[3] roboty, ale jak fajer[4], to fajer. Co potrza? 6 jajcōw 100 g łorzechōw 50 g mōnki pszynny[5] 50 mōnki kartołflanyj 140 g cukru 10 g proszku do pieczynioł 1 apfylzina[6] kapka wōdki Kryjma:[7] […]
Szokoladowe babeczki (Muffiny brownies ;) )
Nierozki czowiek sie leży w dōma na kauczu[1], a tu nołgle[2] bezuch[3]. Co to robić, trza by co upiyc? Na take mômynty sôm te babeczki. Raz, dwa i leżôm na stole. Co potrza? jedna szokolada gorzko jedna szokolada mlyczno (jakbyjście chcieli to mogecie się wziôńć i 2 gorzke) 4 jajca 90 g cukru (jo […]


text:
Dzisiej po chałpach1 to sie jy2 przeważnie yno kury i świnie, niyrołz3 ftojś sie narychtuje4 hańdyka5, a przeca6 we sklepach tyla dobroci. Jeszcze połra lołt7 tymu to bōł8 problym, żeby kupić kajś9 gańś10, krōlika abo kaczka, a dzisiaj idzie je trefić nawet w tych nojbarzi ajnfachowych11 sklepach. I bez12 to trza z tego korzystać, bo […]
Tag: #mięso
Schab niy-byle-jaki (Schab niebanalny)
Jak żech szoł1 do sklepu (abo jak by to niyftorzi pedzieli2 : do kaufhauzu), to kupowołech te miyso na trocha inksze danie, ale jak żech napoczōn3 warzić, to mie cojsik naszło. Czowiek kōmbinuje, ale tak po prołwdzie4 nawet niy wiy, co to z tego wszyskego wyjdzie. Jak żech opiykōł miyso, to żech prziszoł na to, […]
Karminadle jak dlo grołfa (Kotleciki hrabiowskie)
Łostatnio żech robiōł1 kans2 ajerkōniaku i inkszych kakaōwkōw, a jak byjście przesztudiyrowali3 te recepty,4 to zarozki byjście sie pomyśleli, co tyn borołk5 robi z tymi wszyskimi biołkami- przeca porzōndny Ślōnzok niy wyciepnie6 jedzynia, a świniōw ani inkszyj zwierzyny niy mōm. To żech sie pomyśloł, że trza tym wyfutrować dōmownikōw- bōłech wtedy u Teściowyj, a wiadomo, […]
Ożarto wołowina (Boeuf à la bourguignon ;) )
Uwarzynie tego dania je łatwiyjsze, niż napisanie łod niego nazwy po francusku, a jak już je rołz1 narychtujecie,2 to potyn bajecie3 co jakiś czas do niego wrołcać. Joł noprzōd sie tym zainteresowōł, jak żech oglōndoł film „July i Julia”- fto go niy widzioł, tyn musi to nadrobić. Potyn, jak my z mojōm Babōm4 zaprołszali na […]
Curry ze kury (Nie ma co tłumaczyć ;) )
Te Europejczyki we Indiach na wszyske gynste1 zōłzy2 gołdali3 curry- bo sami Hindusi kołżdo4 mianowali5 inaczyj. To trocha tak, jakby na wszysko, czym sie hajcuje6 we piecy, gołdać wyngel7 😉 Anglikōm- bo ich tam przeca bōło nojwiyncyj- tak te prziprawy zasmakowały, że sie chcieli je zawiyś8 do dōm i tak sie narodziōła prziprawa curry, co […]
Gibki mitag ze jarmużym (Szybki obiad z jarmużem)
Nirozki trza zrobić mitag,1 a czasu mōmy2 małowiela.3 Nojlepi wtedy powciepować4 połra5 rzeczy na patelnia abo do jakego garca i jedzynie mōmy zarozki6 ferich.7 Chciołech tak cojsik zrobić ze wōsztym8– bo to najmani roboty- i jak żech już go mioł,9 to zauważōłech we sklepie jarmuż. Tak mie zainspirowoł, że żech yno jeszcze chyciōł tam pieczarki […]


text:
[1]Lubia sie pomaszkycić,[2] ale niy lubia, kedy[3] ciasto abo jaki deser je za słodki. Nojlepi, keby[4] sie połōnczōło w nim słodke i kwaśne, bo bez tyn kōntrast czowiek lepi czuje wszyske smaki. I jak łostatnio na zygrōdce[5] u Teściowyj jołd[6] żech sie te czorne jagōdki, to mie tak prziszła chyńć[7] na take ciasto:
Co potrza?
Biszkopt:
5 jajec
4 łeżki[8] mōnki pszynny
1 łeżki mōnki kartołflany[9]
2 łeżki kakao
5 łeżek cukru
2 łyżeczka proszku do pieczynia
Środek:
1 kg czornych jagōdek
50 g szokolady (moge być gorzkoł)
5-8 łeżek cukru
3 łyżeczki żylantyny
Kryjm:
250 g mascarpone
1 szokolada
150 g śmiytōnki[10]
Nojprzōd[11] sie umyjcie i zmiksujcie te jagōdki. Wciepcie[12] do garca i na małym łogniu[13] niech sie trocha powarzōm.[14] Tera wciepcie tam cuker, szokolada i dalyj miyszejcie. Jak sie to wszysko dobrze łospuści,[15] to wyłōnczcie,[16] wciepcie żylantyna, łozmiyszejcie[17] i niech sie chōdzi.[18]
Terozki biszkopt. Rozgrzyjcie sie piec na 165 stopni i przigotujcie sie tortownica- jak mołcie[19] tako zamykanoł, to na ta dolnoł czyńść mogecie sie dać tyż piapiōr[20] do pieczynioł.
Biołka łoddzielcie od żōłtek i przesiyjcie sie ta mōnka i kakao. Do tych biōłek wciepcie[21] trocha soli i ubijcie. Pod kōniec wsypcie tam cuker i dalyj ubijejcie. Po jednym[22] wciepujcie żōłtka, potyn[23] zmniyjszcie[24] łobroty[25] i wsujcie[26] tam ta mōnka, kakao i proszek. Ubijejcie jeszcze trocha i wlyjcie[27] to do ty[28] tortownicy. I rajn[29] do pieca na 35-40 minut. Jak bydziecie jōm wyciōngać, to odwrōćcie ta forma do gōry dnym i ściepnijcie[30] na stōł (ze 20 abo i 30 cm). I niech sie łona[31] tera trocha łodpocznie.[32]
Kryjm je tak ajnfachowy,[33] że nawet sie niy łobejrzyjcie, a baje fertich.[34] Ubijcie śmiytōnka- na kōniec wciepcie do ni 2 łeżki cukru pudru. Szokolada łozpuśćcie w jaki misce nad wrzōntkym i wymiyszejcie ze mascarpone. Tera do tego dodołwejcie pomału szlagzany[35] i fajnie wymiyszejcie. Fertich.
Jak biszkopt łochōdnie, to go przekrejcie.
Do środka dejcie[36] masa ze jagōdkōma, przikryjcie drugōm połōwkōm i zarozki[37] posmarujcie boki kryjmōm, to niy wypłynie Wōm ta masa ze środka- keby niy chciała stwardnōńć.[38] Łozsmarujcie[39] sie fajnie ta kryjma, mogecie jeszcze na gōrze sie zrobić jake wzorki, abo posypać szokoladōm. Dejcie te ciasto jeszcze do lodōwki, a potyn to już yno smacznego 🙂
[1] ō- samogłoska w wymowie między u a o
[2] zjeść słodyczy
[3] kiedy
[4] jakby
[5] ogródek
[6] jadłem
[7] chęć
[8] łyżek
[9] mąki ziemniaczanej
[10] śmietany
[11] najpierw
[12] wrzućcie
[13] ogniu
[14] pogotują
[15] rozpuści
[16] wyłączcie
[17] rozmieszajcie
[18] studzi
[19] posiadacie
[20] papier
[21] wrzućcie
[22] pojedynczo
[23] później
[24] zmniejszcie
[25] obroty
[26] wsypcie
[27] wlejcie
[28] tej
[29] do środka
[30] zrzućcie
[31] ona
[32] odpocznie
[33] prosty
[34] będzie gotowy
[35] ubitej śmietany
[36] włóżcie
[37] zaraz
[38] stężeć
[39] rozsmarujcie


text:
Te dochtory1 marudzōm, że jymy za dużo biołyj mōnki i bez to żech sie pomyśłoł, że trza by bōło tyż sam cojś upiyc do zdrowotnojści- jak w ogóle idzie pedzieć, że słodkojści sōm zdrowe. Mōmy sam fetaminy2 ze markwi, mōnka żytnio razowo i do tego żech jeszcze doł cojsik takego, jak zarodki pszynne- normalnie jak rychtujōm3 ze pszynicy biołoł mōnka, to je wyciepujōm, a łone majōm wiyncyj solōw mineralnych i fetaminōw, jak4 całe ziorko. To trocha tak, keby jako kobiyta sie kupioła nowo kecka5, łostawiōła sie w dōma z ni yno pasek, a ta reszta by wyciepła. Bez to trza pamiyntać, żeby jejś6 tyż trocha tych niyprzetworzōnych czyńści zboża. Niy bōjcie sie, że tam driny7 sōm yno same dziwności, bo trocha szokolady tyż tam je- to przeca mo być do ludzi, a niy do cudokōw.
Co potrza?
4 jajca
1 szokolada
4 wiynksze markwie8
1 szklōnka mōnki żytni
1 szklonka zarodkōw pszynnych (kebyjście ich niy mogli znojś, to mogecie dać pszynnyj razowyj abo- no trudno- normalnyj pszynnyj)
0,5 – 1 szklōnki brōnołtnego cukru (zależy łod tego, jak mocno chcecie je mieć fitness)
1,5 łeżeczki proszku do pieczynioł
bojtlik9 figōw
ździebko10 chili
ździebko soli
4-6 ziorka ziela angelskego (roztrzaskane we moździerzu)
2 łeżki oliwy
2 łeżki masła
Szokolada rozpuście w jakim gorczku abo misce nad wrzōncōm wodōm. Wciepcie tam tyż te 2 łeżki masła. Jajca zmiksujcie ze cukrym. Niyskorzi11 dejcie tam mōnka, zarodki, rozpuszczōno szokolada, oliwa, prziprawy i wszysko dobrze wymiyszejcie. Rozgrzyjcie sie piec na 180 stopni. Przigotujcie sie forymki na muffiny- nojlepi take mańsze. Do kołżdyj dejcie łeżka ciasta (żeby wiynksze pó12 forymki bōło połne- ja, wiym, że połōwki zawsze sōm równe, ale przeca i tak wszyscy wiycie, o co sam13 idzie) i wciście po pó figi. Potyn wrojście te babeczki do pieca na 20 minut, żeby sie tak fajnie przibrōnołciōły14. Niyskorzi niech sie leko ochōdzōm i… na zdrowie 🙂
1lekarze
2witaminy
3przygotowują
4niż
5sukienkę
6jeść
7w środku
8marchwi
9opakowanie
10szczyptę
11później
12połowa
13tutaj
14przypiekły


text:
Mōmy pajździernik, a kedyjś bez1 duge lata gołdało2 sie na Ślōnsku na niego Oktōłber. A jak Oktōłber, to Oktōłberfest, jak Oktōłberfest, to piwo, a nojlepszym kamratym3 łod piwa je golonka. Joł żech sie pomyśloł, że tych 2 kōmpanōw4 wciepna5 razym do gorka i niech się tam trocha pokōmpiōm.6 To bōł7 piyrszy rołz8, jak żech robiōł golōnka, ale musza pedzieć,9 że chyba byda dō ni niy rołz, niy dwa wrołcoł.10 Je to proste, niy je take słone, jak te gotowe golonki, je fajnie miynke, a do tego mołcie11 wywar, ze ftorego12 sie idzie potyn13 zrobić zupa- joł robiōł kapuśniōk, ale o tym to już opowiym kedy indzi14 😉
Co potrza?15
4-5 golōnek- nojlepi tylnich, bo te ze przodku to majōm nirołz16 yno same kojści17 i fet.
1 abo 2 piwa (zależy łod tego, jak lubicie tyn arōmat i ta leko18 goryczka)
połra19 ziorek ziela angelskego
połra listkōw bobkowych20 ( abo jak tyż niyftorzi21 gołdali: lorbelblatu)
połra ziorek pieprzu
sōl
2 łeżki mostrichu22
1-2 łeżki miodu
woda
Jak byjście sie potyn chcieli z tego zrobić zupa, to pod kōniec warzynia mogecie do tego wywaru wciepnōńć23 tyż ze 2 marchewki, pietruszka i zeler.24 Boryj25 łostołwcie26 sie do zupy. Joł do ni łostawiōł tyż jedne golonko, żeby bōło we środku tyż trocha miysa.27
Niyftorzi pyjklujōm28 te golōnki, mie sie jakosik niy chciało. Umōł żech je, wciep do garca, zaloł piwym i wodōm (muszōm być całe przikryte), wciep tam prziprawy i sie warzōły29 bez 2 godziny. Kebyście chcieli, to na łostatnie pó30 godziny mogecie tam wciepnōńć tyn grincojg.31
Potyn żech te golōnka wyciōng, ściōng żech ta tustoł32 skōra, położoł na blacha i rozgrzoł żech piec (funkcja grill abo jak łonyj33 niy mołcie, to sie go rozgrzyjcie na 200 stopni).
Mostrich żech pomiyszoł ze miodym ( idzie tam wlołć34 tyż ze 2 łeżki wywaru i dać trocha soli) i tym żech fajnie posmarowoł te golōnki po wiyrchu.35
Doł żech je do pieca na jake pó godziny- ale jakbyjście widzieli pryndzy, że sie za mocno brōnołcōm,36 to je wyciōngcie- i po robocie. Do tego trocha mostrichu, chrzanu, jako bōłka i wiyncyj niy trza… no, może jeszcze kufel piwa 😉 Smacznego 🙂
1przez
2mówiło
3kolegą
4kompanów
5wrzucę
6pokąpią
7był
8raz
9powiedzieć
10wracać
11mają Państwo 😉
12którego
13później
14kiedy indziej
15potrzeba
16nieraz
17kości
18lekką
19kilka
20laurowych
21niektórzy
22musztardy
23wrzucić
24seler
25por
26zostawcie
27mięsa
28peklują
29gotowały
30pół
31włoszczyzna
32tłustą
33jej
34wlać
35po wierzchu
36przypiekają


text:
Godka afrikaans
Godka afrikaans, inakšy: afrikanersko godka (af. Afrikaans) to wywodzůnco śe s śedymnastawjecnygo ńiderlandzkigo godka indoojropejsko, šyroko rozpowšychńůno we Republice Pouedńowyj Afriki a Namibiji, ze myńšymi grupami užywajůncych we Botswańe, Angoli, Swazilandźe, Zimbabwe, Lesotho, Zambiji a Argentyńe. Godka afrikanersko je guůwnům godkům lo jydnyj třećyj Pouedńowyj Afriki.
Počůnkowo, djalykt ńiderlandzkigo stosowany sam mjanowano ‘přilůndkowym ńiderlandzkym’, půźńij tyž ‘afrikańskim ńiderlandzkym’ lebo ‘kuchennym ńiderlandzkym’. Tak śe go mjanowouo djalyktym aže do XIX wjeku. We 1925 uostou uoficjalnům godkům RPA. Do 1961 wespůu s ńiderlandzkym bůua uoficjalno, kedy tům drůgům půmjyńono na angelski. Afrikaans to godka kero nojbaři śe rozwinyua na kůntynynće afrikańskym.
Afrikaans kej godkům uojčystům posuůguje śe ůng. 6,2 mln mjyškańcůw RPA, s čygo wjynkšość stanowjům Koloredźi, a dodatkowo 4 mln kej jydnům s dwůch godek uojčystych (do kupy ůng. 26% populacyje RPA). Nojwjyncyj užytkowńikůw afrikaans skupjo śe we stolicy kraju – Tshwane a we Bloemfontein, a tyž na coukym uobšaře Kraju Přilůndkowygo, eli we zachodńij tajli RPA. Ze wspůučesnych prowincyji RPA nojwjynkšym udźouym godajůncych afrikaans cechujům śe:
- Pouedńowo Prowincyjo Přilůndkowo (Suid-Kaap) – 70%
- Půunocno Prowincyjo Přilůndkowo (Noord-Kaap) – 54%
- Wschodńo Prowincyjo Přilůndkowo (Oos-Kaap) – 30%
- Zachodńi Transwal (Wes-Transvaal) – 22%
- Mpůmalanga (rygjůn stouečny) – 21%
- Uorańje – 16%
- Wschodńi Transwal (Oos-Transvaal) – 12%


text:
Ajshokej
Ajshokej (hokej na lodźe) – zorta szportu manszaftowygo, we kerym szpilery kjouzdajům na szlynzuchach, trzimjům we łapach hokejkryka (hokejfela) a muszům wćepować krůnżek do budy, na keryj durch stoji tormůn.
We manszafće hokejowym a tyż i na lodźe je 5 normalnych szpilerůw a jedyn tormůn.
Kożdy szpil skuodo śe ze trzech tercyjůw - kożdo po 20 minut.
Szpilplac do hokeja je roztajlowany na trzi tercyje - uoddźelůne modrymi kreskůma - a uotoczůny je bandůma s kożdyj strony. Do bojiska zaliczůmy tyż ławka rezerwowych a ławka gańby.
Nojlepsze ślůnske kluby ajshokeja to GKS Tychy a JKH GKS Jastrzębie-Zdrój.


text:
Ihre Sprache: Deutsch Niedersorbisch Obersorbisch
Beschreibung
Před třiceći lětami jako dźesaty zwjazk »Zhromadźenych spisow« wušły roman Jurja Brězana jedna wo starym nanje Tobiašu Hawku, kotryž »dojedna so sam ze sobu na hišće wosom połnych dnjow žiwjenja. Wón wumrě w poslednjej minuće dźesateho dnja. W tychle dźesać dnjach přežiwi swoje žiwjenje hišće jónu, w pjećsadowych powědanjach, w zetkanjach, pohibach, gestach, w haj-a-ně a tež w njepomnjeću. Znosy swoje žiwjenje hromadźe, nic zo by je wustajał, jako wosebitosć abo přikład snano, a rozdźěli je jako namrěwstwo.« Brězan pisa wo mužu wysokeje staroby, kotryž ma mysle swoje žiwjenje dostojnje zakónčić. »Štóž tole zbliska sobu dožiwi, dowě so, zo njemóže dostojnje wumrěć, štóž njeje dostojnje žiwy był. Što pak to je: dostojnje žiwy być?« Brězanowy roman spyta na tute dźeń a bóle palace prašenje wotmołwjeć.


text:
Łotwa
Łotwa (łot. Latvija, Republika Łotewsko – Latvijas Republika) – państwo we Půłnocnyj Ojropje powstołe we 1918 roku.
Uod strůny lůndowyj grańica mo s Litwům (453 km), Bjołoruśům (141 km), Rusyjům (217 km) a Estůńijům (339 km). Łůnczno dugość lůndowych grańic wynośi 1150 km, krům tygo Łotwa mo 531 km wybrzeżo Bałtyckigo Morza. Łotwa je człůnkym Ojropejskij Uńiji uod 1 maja 2004 a NATO uod 29 marca 2004, krům tygo noleży do UoNZ, UoBWE, Rady Ojropy, Rady Bołtyckij a Rady Państw Bołtyckigo Morza. 1 styczńa 2014 wlozła do sztrefy ojro.


text:
Zapśimjeśe Sorben bazěrujo na latinizěrowanej formje Surbi abo Sorabi, kenž pochada wot słowjańskorěcnego sebjepomjenowanja Serbow ako Serbja resp. Serby. Ako prědny jo frankski chronikaŕ Fredegar we lětoma 631/632 jaden słowjański kmjeń Surbi naspomnił.
Zapśimjeśe Wenden ma swoje korjenje pla romskeju stawiznarjowu Pliniusa staršego a Tacitusa a grjekskego geografa Ptolemaiosa, kotarež su w prědnem stolěśu wšykne słowjańske kmjenje mjazy Karpatami a Baltiskim morjom ako Veneti pomjenili. Gornoserby maju toś te zapśimjeśe za pejoratiwne, a togodla njewužywaju to słowo wěcej za sebjepomjenowanje. Dolnoserby pak wužywaju wobej nimskorěcnej słowje w nimskich rozgronach paralelnje. Jo cele jasne, až w serbskej rěcy te rozdźěle žednu rolu njegraju a bźez wuznama su, dokulaž Serby se w swojej rěcy mjazysobu ako Serb abo Serbowka pomjenju a swoj lud ako serbski.


text:
Do Kòscérznë Zymkòwcë wëbiéralë sã czile razy, jednakò dopiérze 31 maja 2008 r. ùdało sã nama zawitac w tim pësznym kaszëbsczim gardze. Do Centrum Kaszëbsczi Kùlturë zaproszëła naju Katarzëna Knopik, direchtórka ny jinstitucje (zó co ji wiôlgô dzãka!). Na zéńdzenim bëło 5 sztëk Zymkòwców: Słôwk Kraùse, Słôwk Fòrmella, Wòjcech Mëszk, Róman Drzéżdżón ë na sztót przëjachôł redachtór ...
Serdeczno rôczimë na zéńdzenié ZYMKÙ do Centrum Kaszëbsczi Kùlturë w Koscérznie (Strzelnica), szasé Strzelnica 2, jaczé mdze 31 maja (sobòta) ò gòdz. 6 pp. Swòje pòeticczé, prozatorsczé ë satiriczné dokazë zaprezentëją: Wòjcech Mëszk, Sławòmir Kraùse, Sławòmir Fòrmella ë Róman Drzéżdżón. Mdze téż kôrbiónka ò kaszëbsczi lëteraturze ë sprawach wszlejaczich. Zazdrzë téż tuwò Jak dojachac zdrzij ...


text:
Połedńowo Uosetyjo
Uosetyjo Pouedńowo (gruź. სამხრეთ ოსეთი – trl.: Samkhret’ Oset’i, trb.: Samchret Oseti; uoset.: Xyccap ИpыcToH – trl.: Hussar Iryston, trb.: Chussar Iryston; rus. ЮжHaя OceTия – trl.: Južnaja Osetija, trb.: Južnaja Osjetija) – rejůn we půunocnyj Gruzyje kery uobejmuje teryny istńijůncygo uod 1991 roku Pouedńowouosetyjskigo Uobwodu Autůnomičnygo wlazujůncygo we skuod ůwčesnyj Gruzińskij SRR. W 1991 lokalne wuadze utwořiuy Republika Pouedńowej Uosetyje, kero uoguośiua ńypodleguość. Jeji ńyzaležność ńy zostoua uznano bez spouečność mjyndzynarodowo, a Pouedńowo Uosetyjo je traktowana kej integralno tajla Gruzyje. We tajle kero pomjyškujům we wjynkšości Gruźiny mo kontrola Gruzyjo, kero powououa we kwjetńu 2007 swoje wuadze lo Uosetyje: Tymčasowo Admińistracyjo Uosetyje Pouedńowyj (gruz.: სამხრეთ ოსეთის ადმინისტრაცია – trl.: Samkhret’ Oset’is Administrats'ia, trb.: Samchret Oseti Administracia). We śyrpńu 2008, po tym kej godka ze separatystůma ńy doua efektu, Gruzyjo začua zajmować rygjůn zbrojńy. Starća začuy śe 7 śyrpńo, 8 śyrpńa Gruzyjo zajyua Cchinwali. Separatysty sům wspjerane bez ruske fligry a wojokůw-uochotńikůw ze Rusyje.


text:
Rusyjo
Rusyjo (Rusyjsko Federacyjo, rus.: Poccийckaя Фeдepaция) – państwo we Ojropje a Azyji, we Ojropje je nojsrogsze jeli chodźi uo powjyrzchńa a wjelość mjyszkańcůw. Sztrekuje se uod wschodńij Ojropy, aż po Pokojny Uocean.
Do Rusyje nolyży tyż Uobwůd kalińingradzki - ynklawa położůno půmjyndzy Litwům a Polskům.
Rusyjo tajluje śe na 46 uobwodůw, 21 republikůw, 9 krajůw, 2 mjasta wydźelůne, 1 autůnůmiczny uobwůd a 4 uokryngi autůnůmiczne. Krům ruskij godki, we amtach do śe tyż uosprowjać na inkszych lokalnych godkach myńszośćůw norodowych.
Jeli chodźi uo polityka, Rusyjo je nastympcům prawnym Sojusza Zocjalistycznych Zowjeckich Republikůw.


text:
„Sznupok”
Jak ino Hanusik przijechōł nazod na komisariat, zaroz siednōł wele komputra i napoczōn sznupać w internecu za familjōm ôd Zefla Poliwody. Hnet wynszupōł, co jego bajtlowi bōło Richat. Gibko znod tyż numer mobilniōka ôd tego Richata Poliwody. W necu stoło, co terozki to je profesor ôd historyje, kery wykłodo na Uniwersytecie Ślōnskim. Hanusik wyerklerowōł w jakim tymacie do niego sztyrknōł i ugodali sie na kafyj na zajtry wele połednio, co by pogodać o cōłkij tyj sprawie. Kōmisorz miōł tako moda, że rod trefiōł sie z roztomajtymi ludźmi, kere niy byli ô nic podejrzane w szynkach i kafyjach, takich jak choby Cafe Kattowitz wele katowickigo rynku, kaj ober znōł go już za tela, że jak ino go widziōł, to zaroz mu dowōł kafyj i krepla z marmeladōm. Niy rod godōł z nimi na komisariacie, kaj, wele niego, kożdy miōł gyfil, choby ô coś bōł podejrzany, a policaje ino cichtowali, coby go zawrzić skiż bele czego. Profesor Richat Poliwoda ugodōł sie z Hanusikiem na dwanosto. Bōło już ćwiyrć na jedna, a durś go niy bōło. Do Cafe Kattowitz prziszło poru chopōw, kere wyglōndali na profesorōw: brylate glacoki w szaketach w krotka z za krōtkimi rynkowami. Żodyn z nich to niy bōł Richat Poliwoda. Ôroz dźwiyrze sie ôtwarły i wloz chudy brylaty chop, jak sie na niego wejrzało piyrszy roz, to możno ze sztyrdziści lot stary. Wosy mioł czorne, z pajami, w gymbie trzimōł niyzapolono fajfka. Trzeba ôd razu pedzieć, że ôblyczony fest galantnie, bioło oberhymda, ancug, binder w kwiotki, galoty w kancik. Jak ino wloz, to wyciōngnōł z kapsi taszyntucha, bez kerego zawar dźwiyrze, szło sie zmiarkować, że niy rod chyto sie klomki, kej niy musi. Wtynczos kapnōł sie i wejrzōł na swoje szczewiki. Wyglancowane je miōł tak, co aże sie świyciły, nale i tak cosik mu w nich niy sztimowało. Skuli tego schowōł piyrszego taszyntucha, wyciōngnōł inkszego i napoczōn pucować nim swoje szczewiki. Hanusik pomyślōł, że to trocha maszketne, nale niy mioł ani czasu sztaunować ô tym wiyncyj, bo chop zaroz go zoboczył i zaczōn iść ku niymu.
– Dobry, mianuja sie Richat Poliwoda, a wyście sōm kōmisorz Hanusik, pra? – maszketny chop wyciōngnōł fajfka z gymby i podōł rynka policajowi.
– Richat Poliwoda? – zdziwowōł sie kōmisorz – Wasz fater to bōł sekretorz Jōzef Poliwoda? Myślōł żech, że bydziecie mieć wiyncyj lot.
– Niy, wyście sie terozki chachli! Mōj fater tyż sie mianowōł Richat Poliwoda, a sekretorz Jōzef Poliwoda to starzik – wytuplikowōł chop – I jedyn i drugi już downo sōm u Ponbōczka. A po jakiymu wyście chcieli zy mnōm godać?
– Znocie takich chopōw, kere sie mianowali Pluta, Musioł i Sojka?
– Pluta? Musioł? Sojka? Toć, dyć te chopy mieli tukej mocka do godanio piyrwyj, kej mōj starzik bōł za sekretorza. Nale zdowo mi sie, że ône już tyż downo u Ponbōczka, pra?
– Ftoś bez pora tydni zabił trzech chopōw, ô kerych fatrach prawie terozki godomy. Prziszōł żech ku tymu, że możno wasz fater bydzie cosik wiedziōł ô tym, nale, wierza, z nim już niy pogodomy…
– Poczkejcie, możno moja mamulka poradzi wom cosik pedzieć? – spōmniało sie ôroz Richatowi – Dyć ôna znała niykerych kamratōw ôd fatra, a możno tyż i pamiynto tych umrzikōw? Jak mocie trocha czasu, to pódźcie do mie, pogodocie z niōm.
Hanusik miōł trocha czasu i jak ino bōł fertich z piciym kafyju, wziōn i poszōł do chaupy ôd Poliwodōw, kere miyszkali we staryj eklektycznyj kamiynicy na winklu Staromiejskij (na kero przōdzij godali Wieczorka, a jeszcze piyrwyj, za Niymca, Querstrasse) i świyntego Jona (piyrwyj Johannesstrasse), kaj jeszcze za Niymca miyszkōł i urzyndowōł masorz Weissenberg. Trzisztokowo chaupa stoła tukej już wiyncyj, jak sto lot i filowała na to, co sie wyrobiało bez tyn czos z naszym Ślōnskiem. Za zeszłyj Polski zbulili turm, kery stōł na wiyrchu nad dźwiyrzami, wyciepali tyż pomniki atlantōw, co mieli zawdy wachować tyj chaupy. Ouma Poliwodzino miyszkała w jednym z tych miyszkań, kaj ino styknie wlyźć i kożdy zaroz przidzie ku tymu, że wszysko je tukej inakszyj, jak w tych małych klotkach na nowych blokowiskach: gipsdeka hań na wiyrchu, srogie dźwiyrze miyndzy izbami, a siyniōm, mocka luftu i przestrzyni… Kej baba ino zoboczyła Richata wlyźć z jakimś inkszym chopem, zaroz pedziała, że im tyju narichtuje.
– To wyście sōm tyn kōmisorz Hanusik? Toć, że ô wos słyszała! Fto sam wos niy zno? Jak to godajōm, żywo legynda ślōnskij policje? Sznupok, weź ino pana kōmisorza do izby, zaroz wom prziniesa tyju.
– „Sznupok”? – Hanusik zdziwowany wejrzōł na Poliwody.
– Skiż tego, że i jo i fater mianowali my sie jednako, za bajtla zaczli tak na mie godać – rozśmiōł sie Richat – Piyrwyj „Sznupok” to bōł nasz pies, nale jak mu sie umarło, to zaczli tak godać na mie. Bo tyż zawdy żech rod kajś sznupōł. I po prowdzie, to do dzisiej mi to ôstało.
Poliwodzino prziszła nazod z tabletem, na kerym stoły trzi szolki z tyjem i cukerdouza.
– Wyście znali takich chopōw jak Stanik Pluta, Pyjter Musioł i Zefel Sojka? – spytōł sie policaj.
– Jezderkusie! Toć, żech znała! – rozhajcowała sie ouma – Dyć to bōły kamraty ôd mojigo chopa świyntyj pamiynci, Richata! A wiycie, że Stanika i Pyjtra ftoś zaciukōł? Pierōnie, dyć to niydowno bōło, jakoś pora tydni nazod…
– Gynau. A terozki ftoś tyż zabił Zefla Sojki. Skiż tego żech chciōł z wami pogodać.
Ouma Poliwodzino szlukła sie tyju, szło pomiarkować, że fest jōm fechtło to, co pedziōł Hanusik.
– Z Pyjtrem żech sie ôstatni roz widziała na smyntorzu, kej my chowali mojigo Richata – zaczła yntlich pomału – Niyskorzyj już my niy godali. Nale Stanik ftedy ôwdy prziszōł do mie na kafyj, abo sztyrknōł poôsprawiać ô downych dziejach. Ino, że w te ôstatnie tydnie, to jo miała taki gyfil, choby ôn już dostowōł koncek na gowa.
– Na gowa? Po jakiymu tak godocie?
– Ciyngiym cosik fandzolił ô jakiś Blance. Bezma jemu sie zdowało, że ta Blanka wziynła i zaciukała Pyjtra Musioła. Stanik fulōł, że ôn je wylynkany, że terozki ôn przidzie dran, że terozki ta Blanka jego zabije. Bez telefon mi to godōł, na zicher bōł ôżarty i so niy wiedziōł, co fandzoli. Co za gupoty! Katać, żeby jakoś baba wziynła i zabiła dwōch chopōw…
– Terozki już trzech chopōw… – spomniōł jij kōmisorz.
– Prowda – uznała baba – Nale dyć to ino jakoś balakwestra, pra? Niy gorszycie sie na mie, że wom ô tym godōm?
– Gorszyć sie? Katać tam! Fest interesantne mi sie to wydowo.
– Blanka, Blanka… – pedziōł som do siebie Richat Poliwoda – Tak po prowdzie, to ino żech słyszōł ô jednyj Blance, nale ôna już downo niy żyje.
– Ja, ja, jo wiym ô keryj Blance ty godosz – rozśmioła sie Poliwodzino – Wiycie, panie kōmisorz, mōj Richat zawdy bōł gupi na punkcie historyje Ślōnska. Ciyngiym siedziōł i sztudiyrowōł roztomajte ksiōnżki. Zawdy za czymś sznupōł. Skiż tego zaczli my go mianować „Sznupok”. A za bajtla jeszcze, to niy roz poradzić wydać i cōłki taszyngeld, co by pojechać kajś, kaj stojōm roztomajte zomki abo pałace.
– Stojōm, abo i stoły – wloz ji w godka Richat – Jak sie ino pomyśla, wiela z nich już zbulili, to mie ino mo pierōn szczelić!
– A tak naprowdy to ô kery Blance godomy? – spytōł sie Hanusik.
– Jak to ô kery? Markiza Blanka de Paiva. Ta, keryj som Guido von Donnersmarck przōł choby gupi! Ta, co niy chciała sie za nim skludzić z Paryżo na Ślōnsk, bo pedziała, że bydzie jij sie cnić bez francuskich zomków i pałacōw. I ta, skiż keryj Guido wystawił nojgryfniejszy zomek, kery kejkolwiyk stōł na Ślōnsku. Zomek w Świyrklańcu – wytuplikowōł Poliwoda.
– Ja, ja. „Ślōnski Wersal”. Słyszoł żech – spōmniało sie policajowi.
– Gynau. Som widzicie, że jak chop richtich przaje babie, to wszysko poradzi szafnōnć, bele ino ôna sie skludziła do niego!
– Jak mo piyniōndze! A Guido miōł. Z geltagu policaja by jij tego zomku niy wystawił – rozśmiōł sie Hanusik – Nale co sie tak richtich niyskorzyj dzioło z tym zomkiem? Przeca już go dzisiej tam niy ma, pra?
– Niy ma – Richat ôroz fest zmarkotniōł – I gańba mi ô tym godać, nale niy ma miyndzy inkszymi skiż moigo fatra. Fater zawdy godali, że ône niy byli za tym, coby tyn zomek zbulić, nale Sojka, Musioł i Pluta, zawelowali inakszyj. Jak mocie kōncek czasu, to wom poôsprawiom gynau, jak to bōło…


text:
Konkurs „Obiektywnie Śląskie”
Jaki je Ślonsk? Jako je ślonsko kultura? Wiela je ludzi tela bydzie ło tym godki. A jeszcze wiyncyj zdjyńć. Bo kożdy pokoże Ślonsk inakszyj. Ino styknie wzoś w gość knipsaparat i cykać to, co sie widzi. I mało tego, za taki cykani, idzie dostać gelt, abo dychnyć se u feśtra w chałupie.
Myślicie sie teroz. Jaki feśter? Jaki gelt? No ja, mom prawie. Godom ło konkursie „Obiektywnie śląskie”, kiery latoś zaś je rychtowany bez Stowarzyszyni „Projekt Śląsk”.
Tymat je taki: „bo śląskie, to…”.
Som trzi kategorie:
- Fotoreportaż na kiery skłodajom się łod 3 do 7 zdjyńć
- Fotokast (kierego jeszcze niy było)
- Film, kiery trwo niy wiyncyj jak 2 minuty.
Zdjyńcia bydom ocyniać reżyser Lech Majewski, operator filmowy Adam Sikora, grafik Jacek Joostberens i tyż Antoni Cygan, rektor ASP w Katowicach.
Jaki bydom gyszynki? Nojlepsi dostanom gelt. Bydom se tyż mogli dychnyć u feśtra w leśniczówce. Ta nagroda dowo Regionalno Dyrekcja Lasów Państwowych.
A kiej zrobicie do swoich zdjyńć i filmów łopis po naszymu, to łod nos możno tyż dostaniecie co fajnego z naszego gyszeftu. Toż klipsaparat do gości i pokożcie jaki je ślonskie.
Tukyj pora prac z 2013 :
Mocie czas do 15 września 2014.
Wiyncyj ło konkursie, jego regulaminie znojdziecie tukyj:
http://www.obiektywnieslaskie.pl/regulamin


text:
Ludzie sie bez wakacje smykajōm1 po cołkim świecie, próbujōm roztomajtego jedzynia, a potyn jadōm do dōm i sie myślōm, że zjedli by sie tego łōnego abo i tyj łōnyj 😉 I bez to żech sie pomyśloł, co by sam tera trocha powspōminać roztomajte rajzy2 i te wakacyjne smaki. Na poczōntek cojsik do pomaszkycynia3 ze Francji: Mousse au chocolat, na ftory u nos niyjedna ōłma4 by padała, co to je tako trocha inkszoł szpajza 😉
Co potrza?
200g szokolady (moge być jedna gorzkoł, a jedna mlycznoł)
25 g masła
3 jajca
50 g cukru
125 g krymōwki
2 łeżki wiśniōwki abo kōniaku
ździebko5 soli
Szokolada ze masłym sie rozpuście we jaki misce nad gorkym ze wrzōncōm wodōm, a jak już bydzie rozpuszczōnoł, to dejcie do tego 3 żōłtka i 2 łeżki sznapsa6.
Biōłka ubijcie ze cukrym na sztywnoł piana. Śmiytōnka we jaki osobnyj misce tyż ubijcie na sztywno- dejcie do tego ździebko soli.
Jak sie troszka ochōdzi7 ta szokolada ze dodatkami, to pomiyszejcie jōm delikatnie ze biōłkami i śmiytōnkōm. Dejcie do jakich fajnych szklōnek abo azjetek8 i wrojście do lodōwki aby na godzina, a nojlepi na 2, a potyn… smacznego 🙂
1włóczą
2podróże
3do posmakowania
4babcia
5szczyptę
6alkoholu
7ostudzi
8salaterek


text:
Moja Baba1 zamarzōła2 sie zupa ze pasternakym, ale jako żech go niy mōg3 nikaj znojś4, a moje ślypia5 we sklepie sie zatrzimały na zelerze, zrobiōła sie z tego zupa ze zelerym- niy bojcie sie, ta ze pasternakym jeszcze sam kedy przidzie 😉 Wciepowołech do gorka składniki jak jako heksa6, ale jak żech już ta zupa zjołd,7 to żech sie niy zamiyniōł ani we ksiyńcia, ani we żaba, to znaczy, że mogecie sie jōm spokojnie sprōbować. Dziynki gruszkōm nasza kryjmzupa je tako barzi słodkoł, curry dołwo ji8 trocha charakteru, a żurawina kans9 zdrowia- niyftorzi gołdajōm na nia nawet naturalny antybiotyk. Na zima bydzie łona idealno 🙂
Co potrza?
1 zeler
1-2 gruszki
1 cebula
łeżka masła klarowanego
kapka oliwy
suszonoł10 żurawina
trocha mōnki kukurydzianyj do zagynszczynia zupy
sōl i pieprz
prziprawa curry
Na maśle zeszklijcie cebula, kapnijcie do tego jeszcze trocha oliwy i wciepcie tam na chwila pokrōny11 na byle jake kōnski12 zeler- niy bydymy sie smolić13 ze krajaniym na mało kosteczka, bo przeca wszysko potyn i tak zmiksujymy. Zalyjcie to wodōm- tak żeby przikrōło tyn zeler i niech sie trocha powarzi. Mogecie tam tyż wciepnōńć trocha soli, pieprzu i curry. Jak już zeler bydzie miynki, dodejcie pokrōno gruszka. Wyłōnczcie na chwila, żeby trocha ochōdło14 i mogecie to zblyndować. Potyn postołwcie ta zupa zajś na piecu i rozfyrlejcie15 we zimnyj wodzie trocha mōnki kukurydzianyj (jak ji niy mołcie, to moge być i pszynno) i wlyjcie do gorka, żeby jōm zagyńścić- mōnka kukurydzianoł do16 nōm tyż taki fajny dodatkowy smak. Tera styknie yno ta zupa jeszcze dosmakować17 i mogecie sie już rychtować18 do jedzynia. Jak już kryjmzupa bydzie na talyrzu, to po wiyrchu19 posujcie20 jōm żurawinōm i… smacznego 🙂
1żona
2ō– samogłoska w wymowie pomiędzy o i u
3mogłem
4znaleźć
5oczy
6czarownica
7zjadłem
8jej
9dużo
10suszona
11pokrojony
12kawałki
13marnować
14się ostudziło
15roztrzepcie
16da
17doprawić
18przygotowywać
19na górze
20posypcie


text:
Wodno hawyna
Wodno hawyna (ze uać. Portus) – plac lo wodnych pojazdůw, kaj może tyż śe uodbywać ładowańy towaru, właźyńy ludźůw na szif, tankowańy a inksze[1].
Zorty[edytuj | sprowjej zdrzůdło]
Podle zorty wodnyj skupiny przi keryj nojdźi śe wodno hawyna wyrůżńo śe[1]:
- morsko hawyna
- strzůdlůndowo hawyna
- morsko-rzyczno hawyna
Podle funkcyji jake mogům spełńać wodne hawyny wyrůżńo śe:
- handlowo hawyna
- rybacko hawyna
- wojenno hawyna
- jachtowo hawyna
Ńyskorzi kajńykaj jedno morsko hawyna spełńo wjela funkcyji, kere sům uůnaczůne we uosobnych tajlach[1].


text:
Tym daniym to żech sie piyrszy rołz zainteresowoł, jak żech łoglōndoł tako bajka, we ftoryj małe zwierzynta- co to normalnie ich niy lubiymy, ale we bajkach nawet ja- robiōły we restauracji za kuchorzy i narychtowały jednymu ważnymu chopowi właśnie take danie. Potyn żech pojechoł do Prowansji, a to właśnie stamtōnd pochodzi te danie i żech […]
Tag: #oregano
Pizza ze cukiniōm (Pizza z cukinią)
Niyftorzi zajś pedzōm1: co to łon sie normalnyj pizzy narychtować2 niy poradzi, yno cały czołs3 musi tak wynołkwiać?4 😉 Dyć joł wiym, że pizza ze szinkōm, keczupym i syrym to nawet małe bajtle umiōm zrobić, a joł zajś bych chcioł Wołs nakusić na eksperymynty. Tyn mōj je delikatny, ale arōmatyczny, a jak sie do tyj […]
Schab dlo ciyrpliwych (Schab gotowany w niskiej temperaturze)
Jak yno pisza tyn recept1, to już wiym, że niyftore2 moje ulubiōne kōmyntatorki zaroski3 pedzōm4: „To niy je dō mie, joł je za zgniōło5.” Ja, joł wiym, że jak czowiek widzi, że trza cojś rychtować bez 3 godziny, to zaroz dostołwo gyńsij skōrki, ale przeca to wcale niy znaczy, że bez 3 godziny trza stołć […]
KRUPNIOK RAJZUJE. Czyńść 3.: Krupniociosa (Podróże z kaszanką: Pizza z kaszanką)
Niy dojś1, że żech we łostatnim miesiōncu eksperymyntowoł ze pizzōm w dōma, to żech jeszcze pojechoł do Włoch, coby tam te roztomajte pizze pokosztować. I musza Wōm pedzieć, że niby składniki majōm podobne, ale w smaku to niyrołz jedna kole drugi sie niy moge stanōńć… to trocha jak ze babōma, na jedne niy idzie patrzeć, […]
Gibki mitag ze jarmużym (Szybki obiad z jarmużem)
Nirozki trza zrobić mitag,1 a czasu mōmy2 małowiela.3 Nojlepi wtedy powciepować4 połra5 rzeczy na patelnia abo do jakego garca i jedzynie mōmy zarozki6 ferich.7 Chciołech tak cojsik zrobić ze wōsztym8– bo to najmani roboty- i jak żech już go mioł,9 to zauważōłech we sklepie jarmuż. Tak mie zainspirowoł, że żech yno jeszcze chyciōł tam pieczarki […]
Gipkoł zōłza do nudli (Ekspresowy sos do makaronu)
Dzisiej czowiek nigdy niy mo szasu[1] (tak gołdała śp. Pani Liska, co to szybko jejźdźōła[2] na swojim kōłku[3] i niyroz[4] niy miała kedy poklachać[5], bo „niy miała szasu”). I jak nōm sie trefi[6] taki dziyń, kedy[7] niy mōmy szasu na nic, to moge[8] nōm[9] sie przidać tako gibkoł[10] zōłza do nudli. Raz, dwa, trzi i […]


text:
Wolverhampton
Wspůłrzyndne: 52°35' N 02°08' W
Wolverhampton to je mjasto we Wjelgij Brytańije, we Ynglandźe, we hrabstwje Staffordshire a tyž we hrabstwje metropolitarnym West Midlands. Je powožane, co jygo mjano je nadane na čeść Lady Wulfrun, kero je zouožyua we 985 roku. We anglosaksůńskij godce Wulfrūnehēantūnco uoznačo "nojwažńijšo zagroda abo farma". Po rewolucyji industryjalnyj we XIX a XX wjeku srogi uostřodek industryje, we tym bergmaństwa a wuůkeńńictwa. Terozki nojwažńijše we mjejscowyj gospodarce sům sektory usugowy a inžyńeryjny. Fůnguje sam klub fusbalowy Wolverhampton Wanderers FC.


text:
Starożytny Rzim
Starożytny Rzim (łać. Imperium Romanum, oficjalne mjano Senatus Populusque Romanus (S.P.Q.R.) [„Senat i rzimsko nacyjo“]) – cywilizacyjo rozlygowano wele Strzůdźymnego Morza. Ji przodńim mjastym bůł Rzim rozlygowany na Apyńińskim Půłwyspje. Mjasto Rzim napoczyło śe ksztołtować we VIII st. p.n.e., zaś kůńec stworzonygo bez ńe państwa nostůmpjůł formalńy we 1453 n.e. (wroz ze upadkym Bizantyjskego Cesarstwa), atoli tyż wjela razy za rok upadku Starożytnygo Rzimu uznowo śe rok 476 n.e., kedy to upadło Zachodńorzymske Cesarstwo. Rzimsko cywilizacyjo, fest podatno na grecko, wroz ze krześćijaństwym stworzůła podstawy půźńyjszyj ojropejskij cywilizacyji.


text:
Idzie to tyż posuchać na www.ojgyn.blog.onet.pl
To bōło jakosik bez zima. Kiołzdnōłech sie stopierōńsko sam na Krojcce i ze sakramynckim pierōnowaniym wkarowŏłech we chopa, łobleczōnego we taki szykownisty pelcmantel, hut i ze brōnotnōm aktyntaszōm w gracy.
– Wybŏczōm mi Łōni... ło sto pierōnōw! To ty Erich? Tela lŏt...
– A witej Ojgyn!
– Kajś ty sie sam straciōł chopie, u mie na Pniokach? Łożyniōłeś to sie yntlich? Dziecka jakesik już mŏsz?
– Ja Ojgyn, łobabiōłech sie ale... dziecek za pierōna niy kca mieć!
– A po jakiymu Erich, czamu?
– Anō, pōdź wlejzymy kajsik do szynku to ci powia.
Wlejźli my do moji zwykowyj kaczmy, Erich łobsztalowŏł laga (a co, stŏć go na to, dupny dyrechtor), zicli my kole hajcōnga i napocznōł łozprawiać:
– Wiysz moja starŏ poswała mie ci kesjik do zupermarkytu po sprawōnki. Nakupiōłech wszyjskigo jak przinŏleżi i – jak ci to tam majōm we zwyku – nafolowali mi to do roztomajtych nylōnbojtlōw, epōw. Bōło łōnych do kupy siedym abo łoziym, po pŏra kilo kōżdŏ. Coby je wszyjske wyjmnōńć ze auta, zebrać aktyntasza, coch jōm miŏł we robocie, zawrzić auto i dokulać sie do dźwiyrzy mojij siyni, wykŏzało sie wyzwaniym bezmała nad moje siyły. Alech sie dokwanckŏł, stanōłech przi dźwiyrzach i rzić kōminiŏrzowŏ blachōm łobitŏ. Ani siōngnōńć do dōmofōnu, ani klucy ze kabzi wyjmnōńć... mōgbych ci sie wetnōńć, iżech wyglōndŏł jak łostatni ciućmok i gramlała.
– Nō, chopie, i tak sie drugda moge przitrefić, iste, coś sprawōnki zrobiōł.
– Aaa, dej pokōj Ojgyn! Jakosik dźwignōłech rynka, naszpanowŏłech muskle... siōngnōłech zwōnka. Sto pierōnōw pikulikōw... żŏdnego niy ma we chałpie.
Przekłŏdŏłech nece z rynki do rynki i przekrŏczōłech chopie wszelijake barijyry bōlu łobrzinanych palcōw. Gorōnczkowo lewōm gracōm wyciōngech kluce i napocznōłech łotwiyrać dźwiyrze, kejech poczuł, iżech niy ma sam sōm. Blank za plecami pŏruch snopli z gracami w kabzach łod jakigosik czasu filowało na tyn mōj „survival”, na ta moja szkoła przetwaniŏ.
Miŏłech mazel, udało mi sie yntlich łozewrzić te dźwiyrze. Balansjyrōwŏłech. Jednōm szłapōm szperowŏłech dźwiyrze, coby sie niy zawrzili, a drugōm podpiyrŏłech te epy – ze mokrōm łod szwajsu fresōm ze gorōnczkowōm uwijaczkōm przekłŏdŏłech tasie, coby wyglajchować łobciōnżyni. Nō, istny cyrkus na kōłkach!
Nō, i yntlich bōłech fertig wlyjźć do siyni, chocia tak do łostatka niy bōłech pewny eźli mi sie to udŏ bez uszczyrbku dlŏ sprawōnkōw. Gracōw mojich blank jużech niy czuł. Kuknōłech na tych łochyntoli.
– Panoczku! A możno wŏs w czymsik spōmōc, co gizdy? – wycedziōłech nŏjbarzij jadōwicie jakech ino poradziōł.
– Nō, toś sie mōg napochać! – rzyknōłech kamratowi.
– E tam, mie już bōło wszyjsko jedno. Na tych iptowatych fresach łodmalowało sie zestarani. Jakesik abfale pomyślōnku zagōściyli we jejich palicach. Sztartli możno te ichnie szare kōmōrki. Fresulki sie świetlyli. I na łostatku jedyn śnich łobejzdrzŏł sie bez ramiy i rzyknōł:
– O kurde! Richtik panoczku... tam jesce jedyn nasz kamrat lyjzie, i kejbyście tak mōgli deczko jesce te dźwiyrze potrzimać...
Nō, ku...a mać! Jŏ takich gizdōw niy kca mieć i tela!


text:
Pablo Picasso
Pablo Picasso, couke mjano: Pablo Diego Jose Francisco de Paula Juan Nepomuceno Maria de los Remedios Cipriano de la Santisma Trinidad Ruiz Picasso – (ur. 25 paźdźerńika 1881 we Maladze we Hišpańije, um. 8 kwjetńa 1973 we Mougins we Francyje) – uznowany jydnym s nojšumńejšych artystůw XX wjeka. Bůu přede wšyjskym malyřym, nale zajmowou śe tyž řeźbům, grafikům a cyramikům. Picasso a Georges Braque byli twůrcůma štrůmunga we malyrstwje mjanowanygo kubizmym. Cerům jygo je Paloma Picasso.
Uod roku 1907 Picasso pod ajnflusym Paula Cézanne'a a štuki iberyjskij a afrikańskij začůn twůrče ekšperymynta s geůmetryzacyjům a uproščyńym mustra, kere douy počůntek kubizma (Panny s Avignon, Portret Gertrudy Stein). W drugym čaśe po cuzamynarbajtowańu s Georges’ym Brakym wykryštolizowauy śe prawidua analitiš-, hermetiš- a syntetiškubizma.
Za breweryjo kubizma mjyńůno bywo prymjera binawerka Parady do libretta Jean Cocteau, do kerygo muzyka naškryflou Erik Satie, a binynbild zaplańyrowou Picasso. Wystawjůny uostou we 1917 roku bez "Balety Ruske" Sjergjeja Djagilewa.


text:
Keluškowe łopješko
Kełuškowe łopješka (sepale) tworja keluch (calyx) kćenja krytosemjenjoweje rostliny a su wonkowne, druhdy hrubše a druhdy zelene kćenjowe přikrywne łopješka, móža wšak tež druhe barby měć abo kaž krónowe łopješka wupadać.
Jedna so při tym tuž wo wonkowne kćenjowe přikrywne łopješka dwójneho kćenjoweho přikrywa (periant), kotrež su hižo při zawrjenym pupku widźomne. Často zelene keluškowe łopješka tworja při kćenjowych pupkach škitny přikryw za nutřkowne drobniše kćenjowe dźěle. Tež při zawrjenju wjele kćenjow za nóc škitaja druhe kćenjowe łopješka.
Móža swobodne abo zarosćene być. Při někotrych taksonach su tež zredukowane, je potajkim mjenje z nich hač při přiwuznych taksonach abo faluja dospołnje. Su wažne přiznamjo za zarjadowanje jednotliwych taksonow (hlej tež: taksonomija, zarjadowanje rostlin).


text:
Pōnojś to niy je wcale take zdrowe, żeby durś1 jejś miyso i bez to (choby yno we piōntek) idzie sie wymyślić tyż co inkszego. Po zimie jeszcze możno Wōm łostało kajś2 w jakim szranczku3 trocha grochu, to sie mogecie zrobić take cyganiōne karminadle. Yno sie dejcie pozōr,4 jak we piōntek bajecie5 wołać Wasze bajtle6 na łobiołd, bo jak kero7 sōmsiadka baje słyszeć, że mołcie8 karminadle, to baje w sztandzie9 jeszcze iś na skarga do farorza10 😉
Co potrza?
25 dkg łuskanego grochu
10 dkg potartego żōłtego syra
1 jajco
1 cebula
zōmbek czosku
pó11 łeżeczki majeranku
sōl i pieprz
tarto bōłka
łolyj do pieczynia12
Groch we jakim gorku zalyjcie wrzōntkym, a za 15 min wylyjcie ta woda i nalyjcie świyżyj. Tera niech sie pomoczy- jak mołcie czas, to moge i bez noc, ale tyn łuskany przeca13 niy je taki twardy i nawet jak niy mołcie za kans czasu na moczynie, to nic sie niy stanie, yno trza tyn groch baje trocha dużi powarzić14. Niyftorzi gołdajōm, że groch moł sie warzic we wodzie, we jaki sie moczōł, ale joł tam wola sie jōm wymiynić i być zicher15, że mie nie bydzie potyn bez pó dnia beczkować16.
Tera prziszoł czas na warzynie. Taki groch je twardy i trza liczyć aby 40 minut, żeby bōł miynki. Pamiyntejcie , żeby go niy solić, a jak we gorku bydōm sie robiōły szuminy, to je pozbiyrejcie i wyciepcie. Jak już groch bydzie miynki, to mogecie go łodcedzić i posztamfować17. Jak trocha ochōdnie18, to wciepcie tam pokrōno cebula, przeciśniynty czosnek, jajco, syr, majeranek, sōl i pieprz i wszysko fajnie wymiyszejcie. Na jakim talyrzu wysypcie sie tartoł bōłka, rynkami sie uformujcie karminadla (abo karbinadla, bo tak tyż niyftorzi gołdajōm) i łobtoczcie go we tartyj bōłce. Na patelnia sie wlyjcie trocha łoleju i piyczcie te nasze cyganiōne karminadle, aż bydōm fajnie złote. Do nich sie mogecie uwarzić tyż i kartołfli, zjejś jako bōłka, abo i zezryć je same 😉 Smacznego 🙂
1ciągle
2gdzieś
3szafce
4uważajcie
5będziecie
6dzieci
7któraś
8macie
9stanie
10księdza
11pół
12smażenia
13przecież
14pogotować
15pewnym
16wzdęcia
17potłuc
18się ostudzi


text:
- Borys Lankosz
- Robert Wieckiewicz, Jerzy Trela, Magdalena Walach, Aleksandra Hamkalo, Joanna Sydor, Krzysztof Pieczynski, Andrzej Zielinski, Zohar Shtrauss, ...
- Pawel Pawlikowski
- Agata Kulesza, Agata Trzebuchowska, Joanna Kulig, Dawid Ogrodnik, Jerzy Trela, Adam Szyszkowski, Artur Janusiak, Halina Skoczynska, ...
- Stanislaw Mucha
- Rafal Fudalej, Kamilla Baar, Wojciech Pszoniak, Zbigniew Zapasiewicz, Zbigniew Zamachowski, Grzegorz Artman, Jerzy Trela, Jan Frycz, ...
- Slawomir Fabicki
- Antoni Pawlicki, Natalya Vdovina, Jacek Braciak, Dimitri Melnichuk, Michal Filipiak, Wojciech Zieliński, Jerzy Trela, Dorota Pomykala, ...
- Piotr Szulkin
- Jan Peszek, Katarzyna Figura, Marek Siudym, Jerzy Trela, Krzysztof Kowalewski
- Jerzy Hoffman
- Michal Zebrowski, Marina Aleksandrova, Malgorzata Foremniak, Daniel Olbrychski, Bogdan Stupka, Anna Dymna, Ewa Wisniewska, Maciej Kozlowski, ...
- Jerzy Kawalerowicz
- Pawel Delag, Magdalena Mielcarz, Boguslaw Linda, Michal Bajor, Jerzy Trela, Franciszek Pieczka, Krzysztof Majchrzak, Rafal Kubacki, ...
- Jerzy Stuhr
- Jerzy Stuhr, Jerzy Matalowski, Dominika Ostalowska, Irina Alfyorova, Karolina Ostrozna, Katarzyna Figura, Jerzy Nowak, Andrzej Hudziak, ...
- Krzysztof Kieslowski
- Zbigniew Zamachowski, Julie Delpy, Janusz Gajos, Jerzy Stuhr, Grzegorz Warchol, Jerzy Nowak, Aleksandr Bardini, Cezary Harasimowicz, ...
- Kazimierz Kutz
- Janusz Gajos, Jerzy Trela, Jerzy Radziwilowicz, Stanislaw Banas, Adam Baumann, Mariusz Benoit, Kazimierz Borowiec, Piotr Borowiec, ...
- Krzysztof Kieslowski
- Ewa Blaszczyk, Piotr Machalica, Artur Barcis, Jan Jankowski, Jolanta Pietek-Górecka, Katarzyna Piwowarczyk, Jerzy Trela
- Andrzej Zulawski
- Andrzej Seweryn, Jerzy Trela, Grazyna Dylag, Waldemar Kownacki, Iwona Bielska, Jerzy Gralek, Elzbieta Karkoszka, Krystyna Janda
- Janusz Zaorski
- Magda Teresa Wójcik, Zbigniew Zapasiewicz, Franciszek Pieczka, Boguslaw Linda, Adam Ferency, Michal Juszczakiewicz, Krzysztof Zaleski, Joanna Szczepkowska, ...
- Jerzy Domaradzki
- Grazyna Trela, Henryk Bista, Janusz Michalowski, Jerzy Stuhr, Olaf Lubaszenko, Piotr Machalica, Anna Majcher, Ewa Telega, ...
- Václav Matejka
- Zlata Adamovská, Yvetta Blanarovicová, Radoslav Brzobohatý, Milena Dvorská, Pavel Kríz, Vera Kubankova, Bohuslav Licman, Jerzy Trela, ...
- Andrzej Wajda
- Gérard Depardieu, Wojciech Pszoniak, Anne Alvaro, Roland Blanche, Patrice Chéreau, Emmanuelle Debever, Krzysztof Globisz, Ronald Guttman, ...
- Edward Zebrowski
- Michal Bajor, Krystyna Janda, Gustaw Holoubek, Krzysztof Kolberger, Wladyslaw Kowalski, Jan Nowicki, Jerzy Radziwilowicz, Zbigniew Zapasiewicz, ...
- Krzysztof Kieslowski
- Jerzy Stuhr, Izabella Olszewska, Jerzy Trela, Elzbieta Karkoszka, Grzegorz Warchol, Feliks Szajnert, Jerzy Fedorowicz
- Filip Bajon
- Tadeusz Lomnicki, Daniel Olbrychski, Jerzy Stuhr, Zygmunt Bielawski, Henryk Bista, Wieslaw Drzewicz, Zdzislaw Wardejn, Andrzej Wasilewicz, ...
- Tomasz Zygadlo
- Roman Wilhelmi, Anna Seniuk, Iwona Bielska, Nela Obarska, Jerzy Trela, Grzegorz Herominski, Marek Probosz, Piotr Fronczewski, ...
- Jerzy Passendorfer
- Barbara Soltysik, Aleksandr Belyavskiy, Anatoli Golik, Janusz Bukowski, Stanislaw Jasiukiewicz, Janusz Dziubinski, Henryk Hunko, Andrzej Jurczak, ...


text:
Szpańijo
Szpańijo, Krůlestwo Szpańije (szp. Reino de España, gal. Reino de España, kat. Regne d'Espanya, arag. Reino d'España, bask. Espainiako Erresuma, okc. Regne d'Espanha, ast. Reinu d'España) – nojwjynkse ze trzech państw położůnych na Půłwyspje Iberyjskym. Na zachodźe Szpańijo mo grańica s Portůgalijům, na połedńu ze Gibraltarym kery noleży do Wjelgij Brytańije, a bez Ceuta a Melilla zy Marokym. Na půłnocy, bez Piryneje, krej grańiczy ze Francyjům a Andorům. We skłod Szpańije włażům tyż Baleary na Strzůdźymnym Morzu, Kanaryjske Wyspy na Atlantyckim Uoceańe a tak mjanowane terytoryja suwerynne (szp.: plazas de soberanía), we skłod kerych włażům dwja szpańelske bamberstwa we Půłnocnyj Africe, Ceuta i Melilla, a roztoliczne ńypůmjyszkane wyspy po sztrzůdźymnůmorskij strůńe Gibraltarskij Wynżyźńe, take kej Chafaryny, Alborán abo Perejil. Do Szpańije, a gynau do Katalůńije, noleży tyż uotoczůne bez terytoryjům francuske mjasteczko Llívia.
Szpańijo tajluje śe na 17 autůnůmicznych spůlnotůw (Comunidades Autónomas), kere majům szyroko autůnůmijo (uosobliwje jeli chodźi uo edukacyjo, dowki atp.), a dwa autůnůmiczne sztady (Ciudad Autónoma).
Intygralnům tajlům Szpańije sům tak mjanowane szpańelske bamberstwa we Půłnocnyj Africe. Autůnůmiczne spůlnoty Szpańije tajlujům śe na 50 prowincyjůw.
Szpańijo je człůnkym Ojropejskij Uńije a NATO.
Przipisy
- ↑ (datos provisionales), Instituto Nacional de Estadística (szp.)


text:
Jak łostałach optymistkôm.
Wszyjstko skuli Narodowego Funduszu Zdrowio. Ale po koleji. Cy wtoś pomyśloł skônd to sie wziyno, że naszy służbie zdrowio durch brakuje pijyndzy? Podug mie było to wiadôme łod dowiyn downa. Kejś, jak zacyni na Ślônsku zakłodać piyrsze kasy chorych, to godali na nie knapszaft. Starsi tak godajôm do dzisiej. I juz łod wtedy była to łoznaka, że bydzie cegoś knap abo inacy cegoś niy styknie. Nô i my sie docekali. Była Ślônsko Kasa Chorych. Jak sie pomyśli, to były to pijôndze do chorych. Niywtorym to sie niy spodobało i zmiyniyli to na fundusz zdrowio. To do kogo teroz sôm pijôndze? Do zdrowych. Do chorych juz niy styknie. Jak zacôn sie nowy rok, to kożdy wto niy domogo, mo hercklekoty, jest ślepy, kulawy, puklaty, guchy, mo krziwe szłapy, choro wôntroba cy nyrki stoji we raji coby sie zapisać na operacje i inksze rzecy do lazarytu. I jakby nawet prziszed ze gowôm pod pażôm, nic niy pômoże. Cekać az przidzie na wos dran i szlus. Ze tym „nic”, to tak niy do kôńca prowda. Jest jedna rzec, co pômogo skrôcić kolyjka, ale łô ni niy byda pisać, bo to niy pasuje. Sama byłach tyz u dochtora, wtory pedzioł, że trza zrobić operacjo i zapisać sie do ty raji. Wtedy flyjgera kajś zazwôniyła, połosprawiała z kymś i kozała mi prziś do lazarytu za 10 lot. Napisali mi to na papiôrze cobych niy zapômniała, bo do tego casu może mie jesce chycić inkszo choroba wtoro nazywajôm sklerozôm. Niy wiedziałach cy môm beceć, cy sie raduwać. Z kym ta flyjgera môgła łosprawiać? Do kogo zwôniyła i wto to wiy, że jo môm jesce tyla lot żyć? To na pewno zazwôniyła do samego Pônbôcka, bo przeca żodyn inkszy niy wiy co nos ceko i jak dugo żyjymy. I tak skuli funduszu zdrowio łostałach optymistkôm. Mie sie udało, dali mi 10 lot i jest mi fest żol tych, wtorym we kolyjce dali rok, dwa abo trzi. Jo môm gwarancjo na 10 lot! Mie sie udało!
23 stycznia 2014.


text:
Jak prowi kalyndorz je dziśka 24.7.03 w Kynszperku łohydny hyc, ale nóm to ale ani w najmniyjszym nie wadzi, bo oboźny je luftym 400 km daleko a my mómy 2 dni słodkigo spokoju. Zaroz dzisio mómy za zadani jakimkolwiyk dozwolónym sposobym dosmyczyć do obozowiska łódki ale aby było ciekawi robiymy to z pomocóm wózka z wyfukniónymi kołami...Ludzie tu sóm mocka sympatyczni ale najwiyncyj łoczywiście wodniacy, głównie synczyska. Ci nóm aj pumogajóm ze stawianiym Spirita, ale nima żech sie do dzisio pewno jeśli to nie było tym, że my sie dupnie jak szwołki kónsek od nich przewlykały z Bebi do plawek... Popołedniu po robocie grómy Kanaste. Władek je ale jakisi niesłóny niemasny, bo chcioł z Koczkóm wygrać nad babami 10:0 ale mu to jakosi nie wychodzi.A je tu noc a zasie dziyń, tj. 25.7.03 a my idymy wykupiś samoobsługe. Nikierzi sie na nas pofidernie dziwajóm, albo raczy jeno na Janusza kiery pydlo po sklepie z wózkym pełnym ... zimnioków (i fakt to nie wyglóndo normalnie...). Popołedniu sie czochcymy barwóm głowy. Najgorzi nóm kóńczy Janusz kierymu czyrwóno chyto na rużowo a jeno na samym wyrchu głowy. Wieczór przed spaniym je mało bitwa o pingwiny łod Bebi, bo ich zasie nie chce na noc pojczać. Nikierzi usynajóm zmierzli. A je tu nareszcie 26.7.03 a ta burzka kiero miała zadzierżeć cug z Cieszyna fórt nigdzi... tak sie na głowie robiymy łod biydy to co je widzieć na tej piyrszej fotce a pydlómy na banhof. Jaaaaa wolno było słodki, ale teraz nóm zaczyno przeca eszcze słodsze tańczyni według Tomaszowego gwizdka. Albo snad ni ...?
Ludzie kierzi sie jeszcze nie starczyli łostrzigać paznokcie albo oblyc czorne rzeczy naisto zaroz dzisio lutujóm, bo drzewo w biołym sie fest źle nosi a obrobio. Nikierzi pracujóm jak śrubki, ale co sie nie robi dla kochanego łoboźnego, świyntego spokoju i dlo zaśmiocio. Widzieć baby piłować drzewo to je przeca na całe życi J.O 18.00 apel jak głosi świynty Tomaszów notatniczek, kiery oprócz tego nóm mo do przipómniynio O UTRZYMYWANIU KLARU W OBOZOWISKU I NAMIOTACH!
Wieczór piyrwsze łognisko(a płónie!)+ zaznajómiyni z gróm całoobozowóm. Znaczy to, że Piotrusiek hipko koło ogniska zbabrany jak Smurf a Danka jako Szebestowa sie skorży na Macha, że jóm niechoł. Bebi czyli Czyrwóny Kapturek to wszystko, dlo łodmiany, rzeszy a Władek sie chwoli ze swojimi musklami, z Danczynym ryncznikym na głowie i mo jakisi problemy z lampóm-także Aladyn. Wszystki ty ludziki bajkowe sie skarżóm na Złóm Moc, kiero robi szkaradztwa w świecie bajek i to my właśnie sie z nióm mómy nad Ohrzóm rozprawić. A kaj by przeca lepi rozpocznyć jeśli ni u Dziadka Wszechwiadka? Dostowómy koraliki, radzi jak błechy ... to eszcze nie wiymy, że zaroz na dalszy dziyń o nich przidymy ...
P.S.:Daria mo urodziny ale tymuże skleroza je niemożno rzecz a Grzibol nie wiy kaj to dokładnie dać tak to dowóm TU i TERAZ i życzym wszystkigo naj z łokazji 14 urodzinek.
Niedziela je tako sie jak na niedziele przistoji, gier je moc, ale że sóm czas łod czasu pieróńsko ciynżki! Dopołednia grómy WODNIKA. Kadra je z tej gry cało wyśmioto, my uż miyni bo do przodku je jasne że nimogymy wygrać. Je trzeba nosić wode z rzyki do kibli. Miłym ożywiyniym gry je oczywiście łobecność w wodzie prowdziwego planktónu i innego niemożnego plugactwa. Napić sie czegosi takigo tak bakteryje w jelitach sóm lepsze niż po Actimelu... Suma sumarum ale przegrywómy. Koraliki mómy w pryczu, kadra sie śmieje. Popołedniu grómy SMERFETKE. Mómy za zadani jóm wysmyczyć z Biołej Dziury przez rozwiónzani zagadek Zgrywusowych niespodzianek. Gra je mocka fajno gdyby ni to, że hned 3 dziyń obozu móm roztargany sandał, także je ciuto morbidnie ...
W poniedziałek majóm słóżbe Muminki. Masnie ligowo sie okazuje Lenka w swoim czyrwónym komplecie... ale wszystko łod poczóntku. Tak wiync za 7 górami,7 lasami i 1 dolinóm je jedna chatka. Ale nima to tako łobyczejno chatka. Je to Spirit a tyn wymyśloł, że sie zagrómy ŁODZIE. I tak sie czwochcymy w lekko zimnej wodzie i hladómy patyki z szyframi. Dlo podniesiynio poziomu adrenaliny nikierych z nas ty patyki czas łod czasu zóstanóm kajsi w pryczu pod jezym, jedyn sie nóndzie aż wieczór... Jynym że to by to było mocka lekki jeno taki tekst łodszyfrować i kóniec. I tak jako w argentyński telenoweli naszo gra mo dalszy łodcinek(jako w telenoweli fórt to same, bo Teletubisie zasie łostatni) i nazywo sie BUNIA. Znaczy to, że noszymy jak szurnyci mniemanóm Bunie po Kynszperku, pływiymy z dużym zanurzyniym łódek a na kóniec nimocno Bunia pije jaksi niemożne plugactwo. Władek cośka toczy ło tym, że je to lektwar...
Dlo urozmajcynio po łobozowisku sie roznosi jak mor choroba co sie nazywo DON JUAN. Ciekawe kto ciyrpi wiyncyj - chłopi albo baby...?
A je tu noc a zasie dziyń i jako wczorej zagłosił Tomaszów rozkaz numer 7 łómane O słóżbe dnia mo dzisio wachta Teletubisie i płynymy do Szabiny. Na trasie aj choć jeno 1 stopiyń je ciekawie, bo ni każdymu idzie slalom wodny z załadowanóm łodzióm. Karamboli jak na D1 przi śnieżyniu, ale dojyżdómy wszyscy. Dziyń smutny bo sipi a leje na zmiane i ani Bebino rybio pomazanka nie pumogo. Dlo zlepszynio humoru stwierdzómy, że syrupy nie rozchodziły etap i wlazły w zwiónzki małżyński z połowóm rzeczy kiere sie z nimi wiózły. Czorny humor potwierdzo łobecność dociyrnych koleżanek z Kynszperka.---
Piyrwszy cud dnia-ciepło kolacja na mokrym drzewie gotowano, drugi-ognisko. Po ćmi a bez misiónczka grómy PATA I MATA. W środe dlo przipómniynio jako to je w szkole przijymnie grómy po ranu WIERSZYKI. Najwiyncyj sie isto podobo szprtóm, bo za wierszyki idzie grabić jedynki... Popołedniu młodsi szalejóm przi FARMEROWI, starzi uż kapke miyni, bo my sóm wilki a aj choć kupa biegómy Roman je w stanie podniecynio(psychicznego)bo to na nic nima. W miyndzyczasie to w obozowisku wyglóndo jak po wielkim praniu aj choć tych +- 50% suszóncych sie rzeczy mo do czystości isto fest daleko. Napómniyni dnia je za HODOWANIE GRZYBKów i PLEśNI W RZECZACH OSOBISTYCH!
Dziśka ficzymy 21.2km przez 5 jazów do Lokta a jelikoż łoprócz tego, że sie babiniec roznimóg nima nic cikawego TU i TERAZ sie troche prziglóndnym ...
1.8.03
I to właśnie dziśka je tyn dziyń kiej je za nami połówka wakacji i dwie trzeci obozu. A łoprócz tego idymy eszcze na zómek co sie Loket nazywo i mómy morbidnie dobre śniodańko w mieście. Jaaa krepliki i kołocze nie sóm każdy dziyń. Na Łokciu jak na Opcioków przistało sie z przewodnika tak troche robiymy ....-rebus ale synek je fajny i rozumiy, że nasze hormony potrzebujóm troche wolności. Troche szwyndómy po podziymiach, nikierzi sie w parze aj hipnóm na wieże bo to cosikej pieknego znaczy. Jak na zómczysko przistało tam majóm aj straszydło, tak kapke dziwnego smoka Szarkana a eszcze soszke takigo typka co sie Gottstein nazywo. Co to je dokładnie za borok nikt nie wiy ale podobno mo nosić szczynści aj smołe. Tak sie wybier!
Downo, downo tymu kiej jeszcze nie było czekulady, elektryki ani kofoli żyła w lasach łokiećskich tako jedna zgraja. Miała pomysły szalóne, ich wyniki były dziki. Nazywali sie kadra i wymyślili gre KUBUSIA PUCHATKA. I jeji wynik je na zapełniyni małej łordynacji chirurgicznej. Ale tymu że dzisio wszyscy majóm takie nienormalne pomysły naszo móndro kucharka nie chciała zóstać kajsik w pryczu i wymyślała, że wieczór Inwalidzi s.r.o zrobióm porzóndek. I tak my zostali z Rumenym w łobozowisku i posłesznie w świetle latarki skludzómy w kuchni. Porzóndki ale majóm i swoje skryte plusy jako naprzikład roześmioci ludzi z baru na widok pracujóncego inwalidy... albo widzicie snad skokać inwalidów na jednej nodze z nieumytymi gorcami każdy dziyń? Reszta je na Czorcich Skałach i mo za zadani znalyźć w opuszczónych kopalniach krasnoludków przepis na Eliksir życio i Ognistóm Bróń przeciwko Złej Mocy. Teren łokoło jaskini je taki kapke szurnyty i kto nimo zdolności łażynio po terenach o wysokim stopniu nachylynio abo nima kozica tak je normalnie bożatko.(to mocie za to żeście sóm zdrowi...)
P.S.Zasie żech zapómniała tu kaj mycnyć urodziny łod naszego mutujóncego Wojty kiery sie nóm 1.8.03 dożył uż 13roków!
W sobote je nóm ale trzeba uż opuścić tyn szworny kemp z ciepłóm wodóm! i spływómy coroz bardzi zielónóm rzykóm do świyntego Huberta. Obiod je smutny, bo nóm eksploduje ulubióno jajcowno pomazanka i muszymy sie zadowolić tak troche łopornym dżemym. Inaczyj tak normalnie jeno po wode z kempu to je tak troche do prycza, bo wiyncyj niż tych 500m z tabliczki... Na wieczerze rizoto!, wieczór grómy świyczkowy fusbal. Wszystko piekne jeno nikierzi jaksi nie widzóm tyn mega kamiyń na trasie...Dalszy dziyń świyntujymy w Karlowych Warach. Wary jako Wary, lyczniczo woda ohydno jak dycki i w dalszym cióngu tam je tak niemożnie drogo a pełno Rusów. Ale aj my sie ale w kóńcu znajdujymy cosikej dlo siebie, bo niedaleko Wrzidla sie idzie zwożyć i dowiedzieć aj wartości tłuszczu...Wygrywo Koczek, bo go mo na sobie jeno łokoło 5 kilo czy jako tam i babóm sie ta zabawa przestowo podobać. Janusz i kamraci po wieczornym przigotowawyniu Greendaya w kuchni niechujóm nieporzóndek i tak Bebi sie na dalszy dziyń gniywo i robi TY,TY,TY!
Greenday je miły i kochany, przijymny i spokojny esi by pominyć ty łosy co sie puściły do Wojtasa a Domela... Na łobiod rażniczi także każdy kwiczy z radości jak babuć w życie. Lenka sie popołedniu z okazji alarmu o kierym nie wiy ani łobożny bali i wcióngo do tego (potajymnie jak dycki...)reszte namiotu. LENKA JEŻEŚ ZBALÓNO?!
Dalszy dziyń uż ale naprowde je trzeba dźwignyć rozlyniwiałe Musculusy gluteusy maximusy spakować sie i kapke deli niż normalnie porzykać, bo zaczynómy tymi szkaradnymi kamiyniatymi 50metrami miyndzy bramkami. Bebi uż cało wyśmioto, bo żyje na pewno fantastycznóm ideóm jak nas tam bydzie łowić miyndzy tymi kamiyniskami, ale niestety nikt ji tego dnia nie robi tak miłego podarunku. Nima niestety bożatko sama - Tomaszowi też nie wychodzi tyn typ na zatónynci Heliosa... Dlo potwierdzynio jak machersko nóm to idzie tu je(niżyj)taki jedno szworne foto made by Tom w roli głównej Tyche. Etap je szkaradny, bo nóm ta rzyka albo stoi albo ciecze - ale to zasie jeno miyndzy takimi potworami kamiyniami. Pomału je nóm trzeba ty łódki aj nosić albo przeciskać. Wiynkszość miyjsc idzie zjechać yny w jaksim metrowym pasie, nikiere uż ani to, o jezach łoczywiście nima ani co mówić. W kóńcu ale jakosi dojyżdzómy i kóńczymy tyn diobelski etap w Wojkowicach. Na wieczerze nudle na słodko, po wieczerzy gra całonocno ... kiero jak dlo kogo kóńczy. Najlepi, tak wyglóndo, że sie majóm Teletubisie. Autobus nas wiezie prawie że aż na miyjsce a spiymy na jaksi prziczepie, także śpiwory sóm rano suche. Reszta sie ale niestety nimo tak piyknie, bo albo jadóm do jaksigo niemożnego prycza, albo tyn prycz je w niemożnym terenie. Najlepi może poopowiadać Daria - patrz nocne nieplanowane kómpani w ryflach w rzyce...Rano przichodzajóm wszyscy utropióni jak bestyje, ale robióm sie, że nic. Głównym celym gry oczywiście ale nima sie wyspać jak najdali łod Spirita, ale nazbiyrać roślinki do lyczniczego napoju dlo bajkowych postaw. I choć sie wszyscy starómy jak urwani, nakóniec żodyn skoro nic na drugi dziyń nimo. W nadzieji, że nóm to w łobozowisku na karimatach doschnie wszyscy roślinki rozkłodómy na słóneczku. To ale eszcze nie wiymy jako katastrofa nas czako łod stróny przeciwników. Ci chytrze i cichutko jako myszy ale też właściwie niechcóncy ty karimaty w pewnym historycznym uż momencie strzepujóm a z nimi aj nasze zielstwo. Po lyczniczych listkach zostowajóm jeno jaksi odlegle im podobne boroki i my nakóniec zbiyrómy pokrziwe a babke w krzokach za namiotami. I tyle jeno ło grze nocnej...J. Po łobiedzie chrzest. Kadra nas posyło pod pretekstym kupczynio do miasta, ale mali sóm móndrzejsi i zaroz po opuszczynio obozowiska drzistajóm o chrzeście szczuróm. Szczury sie zasie masnie chwołóm jaki to sóm silne i wymyślajóm jak im to chrzczyni nic nie bydzie robić...no powiydzmy, że z przimrużyniym łoczysk, by szło rzyc, że sie tu wszyscy śmiejóm
W wielkim smutku i topiónc sie w łzach pragnymy całymu światu łoznajmić, że dnia 6.8.03 w Wojkowicach w tragicznych łokolicznościach zginyło na naszym obozie 5 szczurów. Pragnymy tyż oznajmić, że umiyrali z uśmiychym na gymbach, a Domin śpiywoł.
Pónbóczku z Koszarzisk! dyć dziśka łostatni roz płynymy. Je to prowda... Przed nami je uż jeno 19.7km, czakajóm nas 3 jezy, kiere aj tak nie idzie spłynyć. Rzyka ale aj tak nóm nie chce darować a do ostatni chwile nóm robi pieróński problemy. Tu muszymy toczyć z łódkami jako na ryngiszpilu aby my sie dostali o 10metrów dali kaj uż na nas czakajóm jeno kamiynie, bo wody ani ni na zmoczani kolan. Wszecko je zaroz jakisi smutniejsze jeno wody ubydzie...Utropióni ale aj tak pomyślnie kóńczymy szwyndani wodami Ohrze w 20cyntimetrach jakisikej myntnej cieczy...Ja jaaaa ostatni smyczyni łódek na brzeg, świónteczne targani smradlawych saczków i powitani z piekielnym chymicznym wychodkym ... Dalszego dnia, a je to uż 8.8.03 sie idymy moczać do akwaparku aby nas dóma nie musieli poznować przez metrowóm worstwe brudu. Po wieczerzi urodziny dh Tatika, wyznani miłosne łoboźnego groźnego i Szymrona z kwiotkami kiere my szlohli przi ceście ...
Jynym co miesiónczek wyzyznie zza chmurziska rozpoczynómy ostatnióm uż gre w historyji całego tego obozu. Naszym zadaniym je w kóńcu już zachrónić Królewstwo Bajek i zawrzić roz na zawsze dwiyrze za szkaradnóm Nicotóm, bezradnóm Szebestowóm, radioaktywnym Kapturkym, szurnytym Smurfym i tajymniczym Aladynym. Tymu też żynymy jak stargani przez miasto do telefónu, szwyndómy sie pofidernymi uliczkami ku zómku i kludzymy wyhókane bojkowe ludziki do obozowiska. Po ceście walczymy fizycznie i głowóm z Nieznajómymi o czas aby w pore uwarzić swojimu ludkowi tej z zielin. Usynómy tej nocy ostatni roz we swoich źle zaśledziowanych namiotach...
Pobudka, rozćwiczka, łodbyte myci. Dopołednia robota, popołedniu ... spiymy na kartkach z niedopisanóm pieśniczkóm obozowóm. Lyniwe słóńce dodziubuje przez oszkubane strómy, muchy oblizujóm nasze spocóne pleca, luft je ciynżki jak ty żelazne pieróństwa z werku. Godzinowe rónczyczki pumału sie przesuwajóm ku trzeci popołedniu, muchy odlatujóm a nasze rozespałe kila zaczynajóm pomału pełznyć do wybiylónego obozowiska. Na jaaaaa, obozowicz a obozowiczka, to je robota. Rozlyniwiyni jak ślimok sie zaczyno pomału odśliniać do prycz. Eureka. Na Tomowych digitalkach prawie w tym momencie sie 18.59 przeciepuje na 19.00 a luft jak sikiyra u masorza przecino skrzek Tomowego gwizdka. Wedla siedzóm jacysi cywile tak każdy robi masne miny a Tom rzadzi z pómpkami na tela... że pómpkujóm aj ci cywile ... dokładnie 20 za kremowóm chustke. Zaroz potym łognisko, przirzeczynia, ty niedopisane pieśniczki o tym jak Tomasz je kochany, Bebi dobrze warzi a nóm sie podobajóm rozćwiczki a nienormalno wyżyrka. Tóm noc śniymy o ciepłych kopycach...
Jynym że obóz nima dóma. Aj choć mo ty swoje szkaradne aj piekne strónki od tej chałpy go różni to, że roz sie kóńczy... a to miyni albo wiyncyj przijymnie. A yny na nas je aby my określili jaki je stowani o czwortej rano ...


text:
Sahara
Sahara to je strefa pustynno we půunocnyj Africe a nojwjynkšo pustyńijo na śwjeće. Zajmuje 9 064 300 km² placu na dugośći 5700 km - uod Uoceanu Atlantyckigo na zachodźe do Mořa Čyrwůnygo na wschodźe. Uod půunocy grańica mo wzduž gůr Atlas a Mořa Střůdźymnygo. Skiž fest ćynžkich warůnkůw - braku wody, jodua a srogigo gorůnca je řodko zaludńůno (ůng. 1 os/km²), krům oazůw, kaj je woda a roślinność.
Sahara je potajlowano na 14 pustyń:
- Al-Dżuf
- Erg Szasz
- Erg Ikidi
- Wielgi Erg Wschodńi
- Wielgi Erg Zachodńi
- Tadmait
- Tanizruft
- Hamada al-Hamra
- Ahaggar
- Tibesti
- Tenere
- Libijsko
- Bajuda
- Arabsko
Sahara půmjyškujům guůwńy nůmady - Tuaregi s ludźi, s roślinůw suchorosty, trowy pustynne a ńykej suonorośla a tyž růža pustyńi, fauna sam to skorpjůny, jaščurki a ze cyckočy fynki, myšoskočki a kamele.


text:
Sri Lanka
Sri Lanka, Dymokratyčno Socyjalistyčno Republika Sri Lanki – państwo we Azyje Pouedńowyj, na wyspje Cejlůn (pod mjanym Cejlon znone do 1972) wroz s myńšymi přibřežnymi wyspůma. Uoddźelůne uod Půuwyspu Indyjskigo ćeśńinům Palk a zatokům Mannar. Uod wschodu uoblewane bez Zatoka Byngalsko, uod pouedńo uotwartym Uoceanym Indyjskym. Nojwjynkše mjasta kraju to: Kolůmbo, Dehiwala, Moratuwa, Džafna, Kandy, Galle.
We 1983 wybucho wojna důmowo s Tamilůma, twořůncymi srogo myńšość skupjůno na půunocy wyspy, keři důmagajům śe swojygo, ńypodlyguygo państwa. Wojna ta, s myńšym abo wjynkšym natynžyńym, točy śe do dźiśej. Uod 2001 utřimuje śe zawješyńy brůńi, a śiuy Tamilůw kůntrolujům uobšary na půunocy a wschodźe wyspy.


text:
Ihre Sprache: Deutsch Niedersorbisch Obersorbisch
Beschreibung
Najlubše zwěrjo, najlubši star, najlubša kniha … Dźěći lubuja albumy, do kotrychž móža wšitkich swojich towaršow so zapisać dać. Zajimy hólcow a holcow jenak wobkedźbujo je Šćěpan Hanuš pjeć přewšo pisanych a lóštnych ilustracijow na temy dinosawriery, sport, jewišćo, swět pod wodu a zwěrjata stworił, kotrež so w albumje wospjetuja. Cyle wěsće tuž kóždy swój najlubši motiw nańdźe. Cyłkownje skića wudaće 26 přećelam městno za zapiski. Za někotre prašenja su wjacore móžne wotmołwy hižo podate, tak zo trjeba dźěćo jenož wotpowědnu nakřižikować. Swoju najlubšu frizuru smě same narysować, a wězo je tež městno za foto rezerwowane. Ale to najrjeńše na tajkim albumje je, zo změje wobsedźer/ka tež za dźesać abo dwaceći lět hišće rjanu dopomnjenku na dźěćace lěta.
{STR}
{STR}


text:
Pizza
Pizza — jodło italskigo kuchńa, na terozki fest powszychno na cołkim śwjeće. We wersyji podstawowyj je to plaskaty placek ze wytrawnygo ćasto drożdżowygo, pomazany zozům tůmatowům, posuty tartům kyjzům a źołůma, pjeczůny we mocno gorkim pjecu. Pizza podowo śe na gorko, nale źimno tyż idźe zjeść.
Je kupa zortůw pizze ze roztomajtymi skłodńikůma. Můgům to być szampańoki, cwibla, szynka, tůmaty, paprika, wuszt, uoliwki, salami, lebo ańi uowoce abo brokůły. Krům tygo do pizze dowo śe roztomajte zorty zoze.


text:
Luanda
Luanda (prěnjotnje São Paulo da Assunção de Loanda, do 19. lětstotka tež Loanda) je stolica a zdobom najwjetše město, hospodarske, kulturne a wobchadne srjedźišćo Angole. Leži při pobrjoze Atlantiskeho oceana w sewjerozapadźe afriskeho kraja, sewjernje mórskeho wuliwa rěki Cuanza, a ma wjace hač šěsć milionow wobydlerjow znutřka měšćanskich hranicow. W cyłym metropolnym rumje je něhdźe 10 milionow ludźi žiwych. Z tym słuša Luanda k najwjetšim městam Afriki a je po São Paulo a Rio de Janeiro třeće najwjetše portugalskorěčne město na swěće.
Sydlišćo załoži so dnja 25. januara 1576 wot portugalskich sydlerjow pod nawodom kapitana Paulo Dias de Novais a dósta 1605 měšćanske prawo. Wot lěta 1627 hač do njewotwisnosće Angole w lěće 1975 bě Luanda ze srjedźišćom portugalskeje kolonialneje prezency w Angoli a jako tole hač do 19. lětstotka tež z wažnym překładowanišćom za wikowanje z njewólnikami z Brazilskej, Karibiku a Zjednoćenymi statami. Wjetšina portugalskich wobydlerjow je město po angolskej njewotwisnosći wopušćiło. Hač do 1930tych lět Luanda wjace hač 20.000 wobydlerjow njeměješe.


text:
Rym do nadobojczyki: różne rodzaje rymów do słowa nadobojczyki - słownik rymów.
Rymy - 2 literynietarnogórski niebieściutki rodzicielki gojki minidyski jaglanki pociski saloniczanki otwocki pijaki dakkijki filuciki miłecki datowniki nieczirokeski pałączki fryszerki derki otyński jolki stębnówki nadprzewodniki niepszowski głowieński psarski maswerki lustrzanki purytański skrzyneczki zadruki kajmański sosiki dzierżaki niekłecki skrętaki spychaki liftbacki druciarski podchorążówki wgłębniki nawarski prażonki sturublówki rapówki neokantowski dymówki naiwniaczki pecekowski przęśliki łzotoki gaziki eksaktorki łodygowicki botnicki niepapowski kiszeniaki czubatki plioceński gubiński niewęgierski humorki niekozieński sokółecki prószkowski sprzątaczki woziki syluryjski cudaczniki gubernatorski unisławski piernikarski nierecytatorski sulejowski wklęski niekorzenieński zwózki niewisztyniecki formiki stebniki sierotki nieantyżydowski reformatorski palki naczelniczki niedylewski niekolbuszowski grawerunki rzeźniki pęczniewski niezapolicki samochodziki kaliszanki filistyński luzoamerykański kaszanki
Rymy - 3 literywładyki melodyki erystyki bałtystyki nematyki fonotaktyki kinematyki biocenotyki ornamentyki autyki eutanatyki dywdyki fitosemiotyki kucyki geodetyki publicystyki dielektryki ezelbryki elektrokaustyki hydromagnetyki ultraakustyki dermatoplastyki cytodiagnostyki metamatematyki pseudoklasyki automatyki bizantynistyki psychoanalityki papieroplastyki fantomistyki emblematyki sondażyki agroturystyki krytyki katoptryki hipnotyki radiogenetyki pneumatyki sorabistyki rynoplastyki farmaceutyki psycholeptyki ortoptyki ostpolityki latynistyki agnostyki anestetyki paszałyki animalistyki protoplazmatyki kolorystyki planistyki metryki balistyki innowatyki
Rymy - 4 literylichtarzyki kszyki cmentarzyki astrofizyki kriofizyki komentarzyki heliofizyki półkrzyki wietrzyki cedrzyki mądrzyki damarzyki bzyki refektarzyki kinezyki sekretarzyki kalendarzyki dorszyki aktorzyki paleofizyki
Rymy - 5 liter i pozostałeerywańczyki brandenburczyki suwijczyki proporczyki charlestończyki dublańczyki bakijczyki konakryjczyki mekkańczyki teherańczyki nagańczyki kapsztadczyki pekińczyki taszkientczyki bagdadczyki florentyńczyki kabulczyki basryjczyki strasburczyki sztrasburczyki oldenburczyki pizańczyki hebrajczyki ndżameńczyki saragosyjczyki cesarczyki gandawczyki wrończyki leningradczyki jareńczyki erfurtczyki willemstadczyki brazzawilczyki pitagorejczyki dortmundczyki jaszczyki barcelończyki hawańczyki lilongwejczyki harlemczyki towiańczyki kopczyki alpejczyki duszanbijczyki liberyjczyki kazańczyki berneńczyki abuzabijczyki manichejczyki nazaretańczyki alczyki raweńczyki kobierczyki zakopiańczyki stańczyki biszkekańczyki magdeburczyki wittenberczyki kończyki tebańczyki kucharczyki kinszasyjczyki kororczyki pisarczyki turyńczyki szanghajczyki midipłaszczyki panamczyki gnieźnieńczyki tarczyki karakasczyki sedańczyki nazareńczyki ałmatczyki sztokholmczyki pittsburczyki aszkenazyjczyki nagańczyki waszyngtończyki kapuańczyki frunzeńczyki neandertalczyki korczyki stanlejczyki kampalczyki pampeluńczyki taszkientczyki santosyjczyki lanckorończyki bangkokijczyki hallerczyki agadirczyki bejrutczyki jareńczyki genueńczyki okinawczyki rotterdamczyki stambułczyki stalingradczyki naturszczyki brasilijczyki palikirczyki honolulczyki tłuszczyki montrealczyki dżibutyjczyki madrytczyki fryzyjczyki ateńczyki suwańczyki grenadyjczyki canberczyki oksfordczyki kobijczyki monakijczyki rewalczyki malborczyki akryjczyki bazylejczyki agańczyki kairczyki lilongwejczyki nantejczyki berneńczyki antwerpijczyki harlemczyki epikurejczyki kolombijczyki brzęczyki westerplatczyki
Inne rymy do słówosmotyczne outy
Reklama:


text:
Bio-ekskursija do Zhorjelskeho zwěrjeńca
Kamele bydla w pusćinje, ale někotre z nich móžeš sej tež w Zhorjelskim zwěrjencu wobhladować. Tole bě cil rjadownjow 5/1 a 5/2 našeje šule. Po krótkej busowej jězbje běchmy tam a sobudźěłaćerce powitaštej nas. Na spočatku rozdźělichmy so do štyri skupinow, a dóstachmy nadawki k wšelakim zwěrjatam. Jako prěnje wjedźeše nas hladarka zwěrjatow k jěžowcam (Stachelschweine). Zhonichmy, zo maja wone tři družiny kałačikow, kotrež maja wšelake nadawki. Tež tójšto druhich zajimawych wěcow smy sej nadźěłali, na přikład zo słušeja jěžowcy k hrymzakam abo zo dźerža picu ze swojimi pacami. Tute informacije smy přednjesli a potom su nam tež tamne skupiny swoje zwěrjata předstajili. Na to smy zhromadnje ke kamelam šli, kotrež smědźachmy tež majkać. Po tym mějachmy hišće wjele swobodneho časa, w kotrymž smy wopicy, šupy (Waschbären), reptilije, pawa a panda-mjedwjedźe wopytali. Kusk časa za lód abo zymny napoj tež hišće běše. Wšitkim je so lubiło a kusk mudrišo podachmy so zaso na dompuć.


text:
Historyja
OSTERWEG - muzyčny prajekt, aryjentavany ŭ svajoj tvorčasci na embijentalna-folkavaje hučannie, a ni pretendujučy na aŭtentyčnasć, siaredniaviečnasć i kananičnasć... Jaho kampazicyji - heta ŭłasnaje i asabistaje bačannie aŭtaram peŭnych histaryčnych, svietapohliadnych, duchoŭnych i sakralnych aspiektaŭ... U tvorach OSTERWEG vykarystoŭvajucca jak realnyja instrumienty, zroblienyja aryhinalna albo na asnovie histaryčna isnavaŭshych, tak i huki pryrody i navakolnaha svietu... Prajekt debiutavaŭ kampazicyjaj "Taniec Vajny", vydadźienaj na adnym sa zbornikaŭ ŭ 2011 hodźie. U liutym 2014 na bielaruskim lejblie Crivia Records vyjšaŭ paŭnafarmatny adnajmienny materyjal u farmacie Digi Sleeve.


text:
Ekliptika
Ekliptika je (imaginarna) runina w kosmosu, w kotrejž so w orbiće zemja wokoło słónca pohibuje.
Orbity druhich planetow słónca njejsu runje w ekliptice, ale tež nic přejara daloke wot toho.
Rotaciska wóska zemje njeje zrunana k ekliptice, ale ma k jeje padorunje nuhel wot něhdźe 23° 26'. Tutón nuhel zawinuje fenomen měnjacych počasow. Wona njeje konstantna, ale wariěruje (z periodu wot něhdźe 40.000 lětow) mjez 21° 55' a 24° 18', wobwliwujo klima zemje. Wona nětko so zmjeńšuje; něhdźe w lěće 4300 budźe srjedźnu hódnotu wot 23° 06' docpěwać a něhdźe w lěće 25000 minimalnu hódnotu.


text:
A z tym drożdżowym to bōło tak: prziszoł rołz1 hydraulik sprawdzić instalacja i jak łobejrzoł pustoł blacha, to jakosik my sie dali do gołdki2 ło pieczyniu. I łon tu narozki padoł3, że moł taki recept4 na drożdżowe, co to jego „babcia robiła 100 lat przed wojną”- pedzioł tak, bo to bōł hadziaj5, ale że recept […]
Tag: #ciasto
Babka ze starego receptu (Kobieta ze… chyba się zagalopowałem w tych tłumaczeniach ;) )
Już 2 tydnie1 tymu spominoł2 żech sam3 ło staryj ksiōnżce,4 co mi jōm5 porzyczała kōmratka6 łod moji Mutry.7 Driny8 we tyj ksiōnżce bōła tako trocha mańszo,9 kero10 niy miała umszlagu11 i bez to ciynżko bōło12 pedzieć,13 co to za jedna. We receptach14 bōł ale wypisany proszek do pieczynioł jednyj staryj firmy, co to do dzisiej […]
Szokoladowy piyniek ze 1921 roku (Czekoladowy pieniek)
Kōmratka[1] łod[2] moji Mutry[3] pożyczōła mi ksiōnżka, co jōm dostała łod swoji Mutry i to zarozki[4] po swoim ślubie. Skōnd[5] ta drugoł jōm miała, nie wia,[6] ale wiym, kedy bōła wydanoł… w 1921 roku we Breslau. I jak to ze takimi starymi ksiōnżkami niyrołzki[7] je[8], je napisanoł gotykym- bo to, że je po niymiecku, to […]
Chōdny syrnik łod ciotki Krysi (Sernik na zimno)
Jeszcze niy tak dołwno[1] niyftorzi[2] narzykali, że im za gorko,[3] ale już teraz paczōm[4] we niebo i wypatrujōm słońca, bo im sie miyrznie[5] tyn dyszcz. Joł[6] tyż mōm nadzieja, że jeszcze bydzie trocha tego słońca i- jak bez lato- bydzie sie szło zrobić tyn chōdny syrnik. Robi sie go szybko, a do tego je bardzo […]
Szokoladowy biszkopt ze czornymi jagōdkōma (Czekoladowy biszkopt z czarną porzeczką)
[1]Lubia sie pomaszkycić,[2] ale niy lubia, kedy[3] ciasto abo jaki deser je za słodki. Nojlepi, keby[4] sie połōnczōło w nim słodke i kwaśne, bo bez tyn kōntrast czowiek lepi czuje wszyske smaki. I jak łostatnio na zygrōdce[5] u Teściowyj jołd[6] żech sie te czorne jagōdki, to mie tak prziszła chyńć[7] na take ciasto: Co potrza? […]
Mirbetajg ze pozimkōma ( Truskotka- szarlotka, w której czynnik jabłkowy zastąpiony został truskawkami )
Tyn recept[1] to je łod moji[2] Ōłmy[3] i pōnoś[4] kedyjś[5] go podała moji Mutrze.[6] Choć tak po prołwdzie,[7] to moja Ōłma wszysko warzōła[8] i piykła[9] tak na oko, a niy wedle[10] receptu. Na gōrze robiōła[11] z pokrōnych[12] połskōw[13] tego ciasta tako fajno kratka. Joł[14] żech bōł[15] na tako robota za zgniōły[16] i na gōrze żech […]


text:
A z tym drożdżowym to bōło tak: prziszoł rołz1 hydraulik sprawdzić instalacja i jak łobejrzoł pustoł blacha, to jakosik my sie dali do gołdki2 ło pieczyniu. I łon tu narozki padoł3, że moł taki recept4 na drożdżowe, co to jego „babcia robiła 100 lat przed wojną”- pedzioł tak, bo to bōł hadziaj5, ale że recept bōł fajny, to żech sie go zarozki6 zapisoł. Te drożdżowe je tak ajnfachowe7, że kołżdymu sie musi udać. Na wiyrch8 idzie wciepnōńć byle co, a to wszystko na takim miynkim spodku- Ōłma łod moji Baby by padała: międziutkie 😉
Co potrza?
3 jajca
1 szklōnka cukru
1 szklōnka mlyka
1 szklōnka łoleju
1/2 paczki drożdży (5 dkg)
3 szklōnki mōnki pszynny
Na wiyrch idzie dać, co Wōm sie uwidzi: jabka, śliwki, brzoskwinie, banany… yno pamiyntejcie, żeby niy bōło tego za kans9, bo owoce puszczajōm zaft10 i żeby Wōm tego ciasta niy przemoczōły.
Do jaki miski na wieczōr wciepcie jajca, cuker, mlyko, łolyj i drożdże. Pomiyszejcie yno byle jak jakōm warzechōm i na całoł noc wrojście do lodōwki- niy, niy ogup żech 😉 Na drugi dziyń wsujcie do tego mōnka, wymiksujcie i odstołwcie do wyrośnięcia (tak ze 1 godzina niech sie to postoji). Włōnczcie sie piec na 180 stopni. Przelyjcie ciasto na blacha, na wiyrch dejcie owoce i rajn11 do pieca na około 40 minut- zależy łod tego, co dołcie na wiyrch, bo niyroz moge i siedzieć we bratrurze12 godzina. Co tu dużo gołdać, trza wachować13, a potyn- już yno smacznego 🙂
1raz
2rozmowy
3powiedział
4przepis
5nie Ślązak
6zaraz
7proste
8górę
9dużo
10sok
11do środka
12piekarniku
13pilnować


text:
Łostatnio żech robiōł1 kans2 ajerkōniaku i inkszych kakaōwkōw, a jak byjście przesztudiyrowali3 te recepty,4 to zarozki byjście sie pomyśleli, co tyn borołk5 robi z tymi wszyskimi biołkami- przeca porzōndny Ślōnzok niy wyciepnie6 jedzynia, a świniōw ani inkszyj zwierzyny niy mōm. To żech sie pomyśloł, że trza tym wyfutrować dōmownikōw- bōłech wtedy u Teściowyj, a wiadomo, że na teściowych sie robi nojlepsze eksperymynty 😉 A jak Teściowo pedziała jeszcze, że bōło dobre, to musi być to na zicher7 udany eksperymynt 🙂
Co potrza?
12 biołek
500 g mielonego miysa- jo miołech8 ze hańdyka9
150- 200 g tartego żōłtego syra
1 cebula
1-2 zōmbki czosku
1 łeżeczka musztardy
2 łeżki zielōw prowansalskich
4 łeżki kartofylmyjlu10
4 łeżki tartyj bōłki
sōl -nojmani jedna płaskoł łeżeczka
pieprz abo jak to dołwni gołdali11: korzynie
łolyj12 do pieczynia
Ubijcie sie te biōłka ze solōm na piana i dejcie dō ni13 potyn kartofylmyjl. We drugi misce połōnczcie sie mielōne miyso, syr, prziprawy, tarto bōłka, pokrōno cebula, wyciśniynty czosnek i musztarda- mogecie to tyż zrobić mikserym, co sie mołcie trołpić14 miyszaniym. Tera dokłodejcie do tyj miyszanki ubito piana i na małych obrotach miksujcie, aże sie wszysko połōnczy. To niy bydōm take richtig15 karminadle, co to sie je łobtoczo16 we tartyj bōłce, bo łone sōm na to trocha za miynke i bez to na rozgrzōno patelnia dołwo sie je łeżkōm abo warzechōm, trocha jak placki. Jak sie fajnie przibrōnołcōm17 ze jednyj i drugi strōny, to mogecie siadać do stoła. Ku tymu18 mogecie sie zjejś i uwarzōne kartołfle,19 i jako kasza, ale i- jak to czynsto sie u Chopa zdarzo- jako dobro bōłka abo chlyb. A szałołt to sam przipasuje tyż kołżdy- no, może tyn ze rybōm niy, ale inksze już ja 😉
Smacznego 🙂
1ō– samogłoska w wymowie między o i u
2dużo
3przestudiowali
4przepisy
5biedak
6wyrzuci
7na pewno
8miałem
9indyka
10mąki ziemniaczanej
11dawniej mówili
12olej
13niej
14męczyć
15naprawdę
16obtacza
17przypieką
18do tego
19ziemniaki


text:
Na poczōntku chciołech wszyskim tym, co niy lubiōm wiórkōw kokosowych (kōłkōsraszpli), pedzieć, żeby sie niy nerwowali, bo w tym daniu ich niy znojdōm. Te ciasto, we wtorym je tōnkanoł ryba, zrobiōłech ze mlyka kokosowego, a to je całkym inkszo inkszość1. A wiym, co gołdōm, bo moja Baba niy lubi kōłkōsraszpli i inkszych rafaelo-podobnych rzeczy, ale za to dania ze mlykym kokosowym jy ze smakym, a nawet to, co je driny2 we kokosie, choć jak dō mie to je prawie to samo, jak te suche wiórki. Co by szło na to pedzieć: kobiyty… 😉
Co potrza?
0,5 filetu ze dorsza
trocha mōnki pszynnyj
puszka mlyka kokosowego
ze 3 łeżki mōnki kukurydzianyj (abo, jak niy mołcie, to moge być i pszynno)
1 jajco
1 łeżeczka garam masala
ździebko chili
łolyj3 do pieczynia
Zōłza:
2 banany
połra łeżek jogurtu greckego
połra gołōnzkōw kolyndry
zaft ze jednyj citrōłny
Na poczōntek sie zrōbcie ta zōłza. Wszystke składniki wciepcie do blyndera abo zmiksujcie tōm kōńcówkōm do blyndowania we jaki misce i fertich4. I zarozki5 tyż moge pedzieć, że nasza kōmratka, co to tyż jadła, niy lubi kolyndry, a zōłza ji6 smakowała i nawet sie ździwioła, że je tam ta kolyndra driny.
Ryba moł być i bez ości, i bez skōry. Jak już jōm łobierecie- te kupne filety to nojlepi jeszcze sprołwdzić, żeby sie potyn jaki bezuch7 niy udołwiōł8 łościōm- to pokrejcie jōm na mańsze kōnski (np.: 5 cm na 2 cm). Do jaki miski wbijcie jajco, dejcie mlyko kokosowe, mōnka kukurydzianoł (napisołech 3 łeżki, ale jakby te ciasto bōło za rzołdke9, to dociepcie10 ji trocha wiyncyj), prziprawy i wymiksujcie.
Jak zrobić sie garam masala, znojdziecie sam: http://chopwkuchni.pl/?p=315 .
Rozgrzyjcie sie w jakim gorku łolyj- chyba, że mołcie frytkownica. Wysujcie11 sie na jaki talyrzik trocha mōnki pszynny, łobtoczcie w ni kołżdy kōnsek ryby, potyn tōnknijcie we cieście i do łoleju. Jak sie fajnie przibrōnołci12, to je fertich13 i idzie jeszcze ta ryba yno oblołć zōłzōm i wmōcić14 😉
Smacznego 🙂
1coś zupełnie innego
2w środku
3olej
4gotowe
5zaraz
6jej
7goście
8udławić
9rzadkie
10dorzućcie
11wysypcie
12przyrumieni
13gotowe
14zjeść 😉


text:
„Krzikopa” – larmo po naszymu
Przedstawiomy Wom kapela, kiero zaczła grać łod niydowna i mianuje sie „Krzikopa”, co po polsku znaczy „rów”. Majom ino trzi konski, ale jak padajom, bydzie tego wiyncyj.
Kiej byście mieli łopisać swoji grani, to ło co sie w nim rozchodzi, do kogo chcecie śnim trefić?
Rozchodzi sie ło to, żeby było richtig fajne larmo po naszymu. Larmo, kiere kajś w tych oryginalnych piosynkach jest zakodowane, ino trza je wydobyć. A trefić chcymy do kożdego, bo to som fest gryfne piosynki, a boli nos, że żodyn tego niy zno i chcymy to zmiynić!
Jak długo działocie i skuli czego żeście zaczli grać?
Działomy łod września z tymi ludziami, z kerymi teroz działomy :). A zaczli my grać skuli tego, że pora lot tymu Mateusz Dyszkiewicz wynoloz pora starych piosynek, napisoł aranżacje i niy umioł boroczek znojść muzykantów, coby to z nim zagrali. Potym na studiach (we Akademii Muzycznyj w Katowicach) poznoł Michała Paducha, pozbiyroł poru kamratów, nagrali piyrsze konski i zostawili na pora lot, bo dalij niy umieli znojść ludziów, kerzy by chcieli być w zespole. No a na wiosna 2012 znodli reszta ludziów – Dominika Skoczylas, Majka Marszałek i Pawła Tkocza, kerym sie to spodobało. No i na jesiyni my zaczli i gromy!
Jak słuchom ty pora konsków, to czuja, że tam je mocka muzyki elektronicznyj. Mom recht? Kiej byście mogli łopisać to swoji grani.
No ja, momy tam moc kompiutyrów, bo przajymy takiymu graniu, ale jest tyż hejwi metal, muzyka barokowo, trocha Igora Strawińskiego no i ślonskie szlagry na akordiómie! Robiymy to tak, że bierymy ślonski konsek i przerobiom go tak, coby było larmo :).
Wiela mocie nagranych konsków po ślonsku i czy ino po ślonsku?
Nagrane momy 3 konski, z czego jedna – Doliny – z Beskidu Żywieckiego (skuli czego ni ma to do kóńca po ślonsku), a w zanadrzu momy jeszcze dwa po ślonsku. I bydymy robić ino po ślonsku, bo jest tego masa do zrobiynio :).
Skond żeście wziyni ty konski Dolina i Hasiorki?
Kajśmy to usłyszeli, znodli melodie w śpiywnikach (Hasiorki u Adolfa Dygacza), no a robiymy tyż “nowe” konski, kiere wszyscy znajom, bo kożdy je słyszoł na wystympach na festynach (momy w przigotowaniu „Karlika” i „Gdybym to ja miała”).
A czymu sie mianujecie krzikopa?
Bo to jest richtig gryfne słowo.
To byli my – Krzikopa!
Wiyncyj ło Krzikopie tukyj:
http://www.facebook.com/pages/Krzikopa/352810184808128


text:
Poland names roster for March 1 US match
Here is the full roster:
Goalkeepers: Jerzy Dudek, Artur Boruc, Wojciech Kowalewski, Tomasz Kuszczak.
Defenders: Marcin Adamski, Marcin Baszczynski, Jacek Bak, Bartosz Bosacki, Mariusz Jop, Tomasz Klos, Marcin Kus, Tomasz Rzasa, Michal Zewlakow.
Midfielders: Piotr Giza, Damian Gorawski, Kamil Kosowski, Jacek Krzynowek, Mariusz Lewandowski, Sebastian Mila, Arkadiusz Radomski, Euzebiusz Smolarek, Radoslaw Sobolewski, Miroslaw Szymkowiak, Maciej Scherfchen, Marcin Zajac.
Forwards: Tomasz Frankowski, Andrzej Niedzielan, Grzegorz Rasiak, Lukasz Sosin, Maciej Zurawski.


text:
Cołko przigoda z „Pogodůmy” napoczła sie we 2014 roku, kej to trzi frelki z Mikołowa zaprosiůły noszo ferajna do spůłarbajcynio. Razym zbajslowalimy projekt społyczny, dziynka kerymu bajtle ze mikołowskich szulůw a ôchrůnek můgły wiůnś udzioł we zajynciach, na kerych bez zabawa, můgły posuchać a wywiedzieć sie co nowego ô Ślůnsku. Motywym przewodnim cołkich zajynć bůły Straszki Ślůnske, kerych przeca w noszych berach a bojkach je festelnie dużo. Modzi poznali Połednice, Utopce a Piecucha, kery uczy, coby niý polić plastiku a innego uoszklistwa we piecu. Przede wszystkim jednako bajtle na tych zajynciach majům ôkazjo, coby POGODAĆ po ślůnsku a poznać noszo kultůra.
Skůnd ta idyjo?
We szulach teroźnie mało godajům ze bajtlůma ô lokalnych trodycjach, kulturze abo historyji. Na lekcjach historie modzi niý majům ôkazje posuchać ô tym, jako kejsik u nos na Ślůnsku bůło, a jako je rýchtých historio Ślůnska. Dodatkowo powszecho globalizacjo, prziczynio sie ku tymu, iże zatrocajům sie nosze lokalne trodycje a zwyki. Coroz czynści nosze świynta zastympowane sům „przikludzůnymi” świyntůma. Na Ślůnsku můmy festelnie bogato kultůra, keryj niý chcymy dać zaginůnć.
Co chcymy ôsiůngnůńć ?
Chcymy wylyź do wszytskich bajtli ai jeich fatrow a pokozać, iże sům piykne bery a bojki po ślůnsku szpecjalnie dlo bajtli. Tym barzi, iże je ich na prowda cołko masa, a ku tymu poradzům być fest interesantne a nawet edukacyjne (choby bojka o Piecuchu).
Chcymy tyż pokozać, iże to co widzymy we Internecie, telewizyji abo słyszymy we radyjoku to niý je wszysko. Czosym werci sie ôbadać kaj indzij, coś wiyncy.
A przede wszystkim chcymy pedzieć wszystkim modym a bajtlům, iże niý ma gańba godać. Toć to je noszo kultura a cynno iścizna. Chcymy, coby kożdy bajtel wiedzioł skůnd je a jake mo korzynie.
Jak to robiymy?
Kludzilimy zajyncia dlo bajtli ze mikołowskich szulůw podstawowych dlo klas 1-3 we Miyjskij Bibliotyce Publicznyj we Mikołowie.
Bez feryje we 2015 roku we Miyjskij Bibliotyce Publicznyj w Mikołowie na trefach ze bajtlůma uosprawialimy ô Straszkach Ślůnskich.
Bylimy tyż miyndzy inkszymi ze wizytůma we mikołowskich ôchrůnkach:
Przedszkole nr 12 im. Bajkowej Przygody w Mikołowie, Przedszkole w Mikołowie-Paniowach.
Tam nawet te nojmodsze, trziletnie bajtle suchały interesantnie noszych piyknych Ślůnskich berůw.
Chcesz aby Twoja grupa również mogła posłuchać o Śląsku i po Śląsku? Chcesz wiedzieć więcej?
Szkryfnij do Moniki Rożek: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.


text:
Egejske morjo
Egejske morjo (grjeksce AιYaίo ΠέλaYoς – Aigaio Pelagos, turkowsce Ege Denizi) je morjo mjez europskej Balkanskej połkupu a aziskej Anatoliskej, pódlanske morjo Srjedźneho morja. Słuša k morjam Atlantiskeho oceana. Mjezuje na sewjer a na zapad z Grjekskej twjerdźiznu, na juhu z grjekskej kupu Kreta a na wuchodźe z Turkowskej. Na sewjerozapad je přez mórsku wužinu Dardanele zwjazane z Marmarskim morjom (a dale přez mórsku wužinu Bosporus z Čornym morjom) a na wuchod je zwjazane přez Korintski kanal z Ioniskim morjom.
Wuznamne přistawy Egejskeho morja su na přikład Athen a Sołun w Grjekskej a Smyrna w Turkowskej.


text:
Ihre Sprache: Deutsch Niedersorbisch Obersorbisch
Beschreibung
Titul protyki na lěto 2015 přeprosy do srjedźneje Łužicy, a to do Miłoraza a Trjebina. Wjesnjanostka Kerstin Antonius předstaja swoju gmejnu, Angelika Balzke rozprawja wo skutkowanju tudyšeje Domowinskeje skupiny, Ruth Mroskec wopisuje połněmsku drastu w Slepjanskej wosadźe a Juliana Kaulfürstowa zbliži čitarjam ludowu hudźbu kónčiny. Tež hewak skići protyka zaso tójšto zajimaweho: Gerat Kral pisa wo jeničkej granitowej wjesce Němskeje, Józef Brězan rozkładźe, kak so mechaniski časnik twari, Madlena Malinkec přepytuje, kak stare Budyske hodowne wiki woprawdźe su a Pětr Rab rozprawja wo swojej jězbje do južnoameriskich Guyana-krajow. A štóž so z myslu nosy swójski dom twarić, njech čita praktisku rubriku Marka Dźisławka, kotryž rozkładźe, na čo při tym dźiwać maće.